Havacılık ve uzay teknolojileri alanındaki mühendislik uygulamalarının aday mühendislik yapacak stajyerlerin çalışmak istedikleri alt disiplinlere uygunluğunun araştırılması: Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. örneği
Reseaching the suitability of engineering practices in the field of aerospace technologies with the sub-disciplines in which candidate engineering interns desire to work: Turkish Aerospace Inc. example
Yazar: BERAT EMRE İLERİ
Danışman: DOÇ. DR. MUHLİS ÖZDEMİR
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İstatistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering ; Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences ; İstatistik = Statistics

Özet:
Bu çalışmada, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş.'de (TUSAŞ) uygulanmakta olan ve
istihdamı doğrudan destekleyen SKY Experience Aday Mühendislik Programı'na 2023 –
2024 eğitim öğretim yılında katılım sağlayacak, makine mühendisliği ile benzer branşlarda
öğrenim gören program başvuru ve değerlendirme neticesinde sürece dahil olmaya hak
kazanan adayların, eğitim gördükleri ana bilim dalı ile örtüşen, havacılık, uzay ve uydu
sistemleri alanında uzmanlaşmak istedikleri mühendislik alt disiplinlerine göre ideal
atamaların yapılabileceği alanlar belirlenmiştir. Belirlenen bu mühendislik alanlarına
yatkınlığı ve yetkinliği uygun olan adayların atamalarının yapılması ve programın
maksimum verimlilikle yürütülmesi hedeflenmektedir. Birim ataması uygulamasına dair
adaylara, Eylül 2023'te mühendislik kabiliyetleri ve yetkinliklerini ölçen ikili mülakatlar
(sözlü sınavlar) yapılmıştır. Gerçekleştirilen mülakatlar neticesinde adayların uygun
mühendislik birimlerine atanması için yetkinlik-aday talep matrisi oluşturulmuştur. Bu
çalışmada aday mühendislerin uygun mühendislik branşlarında eğitim görebilmeleri adına
elde edilen veriler yöneylem araştırması tekniklerinden birisi olan karışık tam sayılı
programlama ile atama problemi olarak ele alınarak optimize edilmeye çalışılmıştır.
Böylelikle aday mühendislerin hem yetkin oldukları branşlarda çalışma imkânı elde
etmeleri, hem de talepleri dikkate alındığı için çalışma motivasyonlarına olumlu
yansımasının olması beklenmektedir.

Abstract:
In this study, the program application and evaluation for students studying in mechanical
engineering and similar branches who will participate in the SKY Experience Candidate
Engineering Program, which is implemented in Turkish Aerospace Industries Inc. (TUSAŞ)
and directly supports employment, in the 2023 - 2024 academic calendar year. As a result,
the areas where ideal assignments can be made have been determined for the candidates who
are eligible to be included in the process, according to the engineering sub-disciplines in
which they desire to specialize in the field of aviation, space and satellite systems, which
overlap with the main science branch in which they are educated. It is aimed to appoint
candidates who are suitable for these engineering fields and to carry out the program with
maximum efficiency. Bilateral interviews (oral exam) were held for the candidates regarding
the unit assignment application in September 2023, measuring their engineering capabilities
and competencies. As a result of the interviews, a competency-candidate demand matrix was
created to assign candidates to appropriate engineering units. In this study, to train candidate
engineers in appropriate engineering branches, the data obtained was tried to be optimized
by considering it as an assignment problem with mixed integer programming, one of the
operational research techniques. Thus, it is expected that candidate engineers will have the
opportunity to work in the branches in which they are competent, and that it will have a
positive impact on their motivation to work, as their demands are considered.