Stomalı çocuğun bakım verici ebeveynlerine verilen iki farklı materyal destekli stoma bakım eğitiminin bakım vermeye hazır oluşluk ve anksiyete düzeyine etkisinin belirlenmesi
Determination of the effect of two different material-supported stoma care trainings given to the caregiver parents of children with stoma on readiness to provide care and anxiety level
Yazar: ECEM NAZ AK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZNUR KAVAKLI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Araştırma, stomalı çocukların bakım vericisine verilecek iki farklı materyal destekli stoma bakım eğitiminin ailenin bakım vermeye hazır oluşluk ve anksiyete düzeyine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.
Gereç-Yöntemler: Araştırma, bir Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Çocuk Cerrahi Kliniklerinde Nisan 2023- Şubat 2024 tarihleri arasında ön test son test deneysel desende yürütülmüştür. Araştırmaya stoma açılması ya da stoma revizyonu ameliyatı geçiren 60 çocuğun bakım vericisi dahil edilmiştir. Araştırma verileri, Hasta ve Hasta Yakını Tanıtım Formu, Bakım Vermeye Hazır Oluşluk Ölçeği, Spielberg Durumluk Anksiyete Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Araştırmanın verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistikler, Ki-Kare testleri, tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. ANOVA testi sonrasında farklılıkları belirlemek üzere tamamlayıcı post-hoc analizi olarak Scheffe testi kullanılmıştır. Ölçek güvenilirlikleri için ise Cronbach's alfa değerinden yararlanılmıştır.
Bulgular: Müdahale ve kontrol grupları arasında sosyodemografik ve çalışma özellikleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık yoktur (p>0.05). Eğitim öncesi müdahale ve kontrol grupları arasında Bakım Vermeye Hazır Oluşluk Ölçeği puanları arasında anlamlı fark bulunmazken eğitim sonrası müdahale gruplarının Bakım Vermeye Hazır Oluşluk Ölçeği puanlarındaki artış istatistiksel açıdan anlamlıdır (p=0.000) Tekrarlı ölçümler ANOVA testi sonuçları, her üç grupta da Spielberg Durumluk Anksiyete son test puanlarının ön test puanlarına göre anlamlı derecede azaldığını göstermektedir (kontrol grubu p = 0,013; flipbook grubu p = 0,000; power point grubu p = 0,000).
 Sonuç: Çalışma sonuçlarına bakıldığında yapılandırılmış, görsel ve işitsel ögelerle desteklenen stoma bakım eğitiminin bakım vericinin bakıma hazır oluşluğunu artırdığı ve bakım vericinin anksiyete düzeyinde azalmaya yol açtığı belirlenmiştir. Çalışmamızda kullandığımız flipbook eğitim materyalinin sağlık eğitim uygulamalarında kullanılması önerilir.
Anahtar Kelimeler: anksiyete, bakım vermeye hazır oluşluk, ebeveyn, stoma bakımı

Abstract:
Aim: The study was conducted to determine the effect of two different material-supported stoma care trainings to be given to the caregivers of children with stoma on the readiness and anxiety level of the family to provide care.
Material- Methods: The study was conducted in the Pediatric Surgery Clinics of a Training and Research Hospital between April 2023 and February 2024 in a pretest-posttest experimental design. Caregivers of 60 children who underwent stoma opening or stoma revision surgery were included in the study. The research data were collected using the Patient and Relative Introduction Form, Caregiver Readiness Scale, and Spielberg State Anxiety Scale. Descriptive statistics, Chi-Square tests and one-way analysis of variance were used to evaluate the data. Scheffe test was used as a complementary post-hoc analysis to determine the differences after ANOVA test. Cronbach's alpha value was used for scale reliability.
Results: There was no statistically significant difference between the sociodemographic and study characteristics of the intervention and control groups (p>0.05). While there was no statistically significant difference between the Caregiver Readiness Scale scores of the intervention and control groups before the training, the increase in the Caregiver Readiness Scale scores of the intervention groups after the training was statistically significant (p=0.000). Repeated measures ANOVA test results show that Spielberg State Anxiety post-test scores decreased significantly in all three groups compared to the pretest scores (control group p = 0.013; flipbook group p = 0.000; powerpoint group p = 0.000).
Conclusion: When the results of the study were examined, it was determined that structured stoma care education supported by visual and auditory elements increased the caregiver's readiness for care and led to a decrease in the caregiver's anxiety level. It is recommended that the flipbook training material we used in our study be used in health education practices.
Keywords: anxiety, preparedness for caregiving, parents, stoma care