Nurettin Topçu, Orhan Türkdoğan ve Emre Kongar'ın sosyolojiye ilişkin görüşlerinin mukayesesi
Comparison of Nurettin Topçu, Orhan Türkdoğan and Emre Kongar's views on sociology
Yazar: HÜSEYİN TAŞLI
Danışman: PROF. DR. VEHBİ BAYHAN
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Doğa bilimlerinde araştırmacının dışsal etkilerden sıyrılarak laboratuvar ortamında, deneye dayalı bilimsel araştırma yaptığı ve nesnel sonuçlara ulaştığı kabul edilir. Farklı görüşlere karşın sosyal bilimcilerin toplumsal olaylara yaklaşımları farklıdır. Sosyal bilimciler sosyal olay araştırmasında değer yargılarını, çevrelerini ve geçmişlerini göz ardı ederek çalışma yapamazlar. Bu yüzden sosyal bilimlerde öznel çıkarımlar daha ön plandadır. Bu tür araştırmalarda yöntemler bile farklılık gösterir. 
Çalışmamıza konu olan üç sosyal bilimci bu duruma örnektir. Topçu, milliyetçi, muhafazakâr, Türkdoğan milliyetçi, Kongar Batıcı kimliklerinden sıyrılmadan toplumsal olaylara ilişkin çıkarımlar yapmışlardır. Topçu ve Türkdoğan'ın milliyetçilik anlayışları bile farklılık göstermiştir. Üç ismin sosyal olaylara farklı yaklaşımları, aldıkları eğitimden, etkilendikleri kişilerden, aile yapılarından, mesleklerinden ve kültürel sermayelerinden kaynaklanmıştır. 
Çalışmada ilk etapta üç sosyal bilimcinin fikirleri açıklanmıştır. Daha sonra bu düşünürlerin görüşlerinin benzer özellikler gösterip göstermediği araştırılmıştır. Çalışmayla, üç sosyal bilimcinin eserlerine, bu düşünürlere ilişkin metinlere dayalı geniş bir literatür taraması yapıldığı için nitel bir araştırmadır. Bu araştırmada nitel araştırma türünün metin analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma dört bölümden oluşmuştur.
Araştırmanın birinci bölümünde Topçu'nun hayatı, yöntemi, felsefesi, sosyolojisi, ahlâk anlayışı, tarihe, Osmanlı Devleti'ne, milliyetçiliğe, Batılılaşmaya, dine, eğitime, köy ve kente, demokrasiye, sanata ilişkin görüşleri açıklanmıştır. Ayrıca Topçu'nun etkilendiği düşünürlere ilişkin kaleme aldığı yazılar bu bölümde yer almıştır. İkinci bölümde Türkdoğan'ın hayatı, yöntemi, sosyolojisi, tarihe, Osmanlı Devleti'ne, milliyetçiliğe, Batılılaşmaya, dine, eğitime, köy ve kente, demokrasiye, Kemalizme ve bazı sosyal bilimcilere ilişkin görüşleri belirtilmiştir. Üçüncü bölümde Kongar'ın hayatı, yöntemi, sosyolojisi, tarihe, Osmanlı Devleti'ne, milliyetçiliğe, Batılılaşmaya, dine, eğitime, köy ve kente, demokrasiye, Kemalizme ve kaleme aldığı sosyal bilimcilere ilişkin görüşleri ifade edilmiştir. Sonuç bölümünde bu sosyal bilimcilerin aile yapıları, aldıkları eğitim, etkilendikleri yabancı ve yerli sosyal bilimciler, yöntemleri, sosyolojileri, tarihe, Osmanlı Devleti'ne, milliyetçiliğe, Batılılaşmaya, dine, eğitime, köy ve kente, demokrasiye ve Kemalizme ilişkin görüşleri karşılaştırılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Sosyoloji, Nurettin Topçu, Orhan Türkdoğan, Emre Kongar.

Abstract:
In natural sciences, it is accepted that the researcher conducts scientific research based on experiment in a laboratory by eluding external influences, and reaches objectives results. Despite different views, social scientists' approaches to social events are different. Social scientists cannot conduct research on social phenomena by ignoring their value judgements, environment and history. That's why subjective inferences are more prominent in social sciences. In this type of research even the methods are differ.
The three social scientiests the subjects of our study are the examples of this situation. Topçu, nationalist, conservative, Türkdoğan nationalist, Kongar occidental made inferences about social events without taking off their identity. Even Topçu and Türkdoğan's understanding of nationalism have differed. The different approaches of the three social scientist, to social events have stemmed from the education they received, the people they influenced, their family structures, professions and cultural capital. 
In this study, firstly, ideas of three social scientists are explained. Than, it is investigated whether the views of these social scientists showed similar characteristics. Study is a qualitative research as it is makes an extensive literature review based on the works of three names and texts related to these social scientist. In this type of research the text analysis technique is used. The research consists of four parts.
In the first part of the research, Topçu's life, method, philosophy, sociology, understanding of morality, history, Ottoman Empire, nationalism, Westernization, religion, education, village and city, democracy and art are explained. In addition, the articles written by Topçu about the thinkers he influenced were included in this section. In the second part, Türkdoğan's life, method, sociology, views on history, Ottoman Empire, nationalism, Westernization, religion, education, village and city, democracy, Kemalism and some social scientists are stated. In the third part, Kongar's views on his life, method, sociology, history, Ottoman Empire, nationalism, Westernization, religion, education, village and city, democracy, Kemalism and the social scientists he wrote are expressed. In the conclusion part, the family structures of the these social sciences, the education they received, the foreign and local social scientists they were influenced by, their methods, sociology, their views on history, the Ottoman Empire, nationalism, Westernization, religion, education, village and city, democracy and Kemalism were compared.
Key Words: Sociology, Nurettin Topçu, Orhan Türkdoğan, Emre Kongar.