Yetişkinlerde tas1R2 tat reseptör polimorfizminin besin seçimi ve karbonhidrat alımına etkisi
The effect of tas1R2 taste receptor polymorphısm on food choice and carbohydrate ıntake ın adults
Yazar: KÜBRA KARADENİZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP ANDAÇ ÖZTÜRK ; DR. ÖĞR. ÜYESİ AHU SOYOCAK
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Besin tercihleri = Food preferences ; Besinler = Foods ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Diyetetik gıdalar = Dietetic foods ; Gıda tüketimi = Food consumption ; Hedonizm = Hedonism ; Karbonhidratlar = Carbohydrates ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Tat algısı, bireysel besin tercihlerini ve beslenme alışkanlıklarını belirlemede anahtar rol oynar. Özellikle tatlı tat, besin kabulünü etkileyen güçlü bir faktördür. Bununla birlikte besin seçimi hedonik sistemler, çeşitli motivasyonlar ve genetik özelliklerden etkilenir. Besin seçimi ve tüketimi sürecinde rol oynayan faktörler henüz tam olarak bilinmemektedir. Çalışmamızda, bireylerin tatlı tat reseptör (TAS1R2) genindeki SNP rs35874116 polimorfizmin besin seçimine ve karbonhidrat alımına olan etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Bu çalışmaya 65'i kadın, 30'u erkek olmak üzere toplam 95 gönüllü birey dahil edilmiştir. Bu amaçla çalışmaya dahil olan bireylerin demografik bilgileri kaydedilerek, bireylere besin seçimi testi, hedonistik yeme ölçeği anketleri uygulanmış ve besin tüketim kayıtları alınmıştır. Çalışmaya katılan bireylerden genotip dağılımını belirlemek üzere venöz kan örnekleri toplanmıştır. İzole edilen DNA örneklerinde kompetitif allel spesifik PCR genotipleme yöntemi kullanılarak genotip dağılımları belirlenmiştir. Katılımcılar genotip ve allel frekanslarına göre incelendiğinde GA genotipli bireylerin oranı %67,3, AA genotipli birey oranı %26,3 ve GG genotipli bireylerin oranı %6,3 olarak belirlenmiştir. Araştırmamızda TAS1R2 tatlı tat reseptör genotip dağılımı ile karbonhidrat alımı ve besin seçim motivasyonları arasındaki ilişki değerlendirildiğinde; GA genotipine sahip bireylerin karbonhidrat alımları ile sağlık (rs=-,314, p=0,011) ve ağırlık kontrolü (rs=-,315, p=0,011) motivasyonu arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif zayıf düzeyde bir ilişki (p<0,05) olduğu saptanmıştır. GG genotipine sahip bireylerin ise sakkaroz alımları ile besin seçimi testi alt boyutlarından aşinalık (r=-,943, p=0,005) arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif çok kuvvetli bir ilişki olduğu (p<0,05) bulundu. Bununla birlikte genotiplere göre hedonistik yeme puanları ve besin seçim motivasyonları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p>0,05). GG genotipli bireylerin karbonhidrat ve sakkaroz tüketim miktarları diğer genotiplere göre yüksek olmakla birlikte istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır.
Araştırmamızda bireylerin besin seçiminde en çok önemsediklerini motivasyonun duyusal görünüm, en az önemsedikleri motivasyonun ise etik kaygılar olduğu belirlenmiştir. Kadınların erkeklere göre sağlık, uygunluk ve ağırlık kontrolü besin seçimi motivasyonlarına verdikleri önemin daha fazla olduğunu ve bu ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu (p<0,05) saptanmıştır. Çalışmamızda tatlı tat reseptör (TAS1R2) genindeki polimorfizm incelendiğinde bireylerin karbonhidrat ve sakkaroz alımlarına etkisi doğrudan saptanmamıştır. Genetik varyasyonların besin seçimlerine, besin ögesi tüketimlerine ve hedonistik yeme üzerine etkisi olabileceği sonucuna varılmakla beraber genetik varyantların beslenme alışkanlıklarımıza olan etkisinin aydınlatılabilmesi adına daha geniş gruplarla daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır. 
Anahtar Kelime: TAS1R2, Besin Seçimi, Hedonik Açlık, Besin Tüketimi

Abstract:
Taste perception plays a key role in discovering individual food preferences and dietary habits. Sweet taste is an influential factor that affect food intake in particular. Various food choices are influenced by hedonic systems, various motivations and traits. The factors that play a role in the food choice and consumption process are not completely known yet. In our study, we aimed to investigate the effect of SNP rs35874116 polymorphism in the sweet taste receptor (TAS1R2) gene on food choice and carbohydrate intake. In this study, a total of 95 volunteers, 65 women and 30 men were included. Demographic data of the individuals was recorded, food choice test and hedonistic eating scale questionnaires were fill down by the individuals and food consumption records were taken. Venous blood samples were collected from each individual to determine their genotype distribution. Genotype distributions were determined in the isolated DNA samples by using the competitive allele specific PCR method. When the participants were examined by genotype and allele frequencies, the rate of individuals with the GA genotype was 67,3%, the rate of individuals with the AA genotype was 26,3%, and the rate of individuals with the GG genotype was 6,3%. In our study, when the relationship between TAS1R2 sweet taste receptor genotype distribution and carbohydrate intake and food choice motivation were evaluated; It was determined that there was a statically significant negative weak relationship (p <0,05) between carbohydrate intake of 64 individuals with the GA genotype and health (rs = -, 314, p = 0.011) and weight control (rs = -, 315, p = 0.011) motivations. It was found that there was a statistically significant negative and very strong correlation (p <0.05) between the sucrose intake of individuals with the GG genotype and familiarity with the sub-dimensions of the food choice test (r = -, 943, p = 0.005). However, there was no statistically significant difference between hedonistic eating scores and food selection motivations according to genotypes (p> 0.05). Although the amount of carbohydrate and sucrose consumption of individuals with GG genotype was high compared to other genotypes, no statistically significant difference was found.
In our study, it was determined that the highest motivation for food selection in individuals was sensory appearance, and the least important motivation is ethical concerns. It was determined that women attach more importance to motivation of health, fitness and weight control food choice than men and this relationship is statistically significant (p <0.05). In our study, the effect of polymorphism in the sweet taste receptor (TAS1R2) gene on carbohydrate and sucrose intake of individuals was not directly determined. Although it was concluded that genetic variations may have an impact on food choices, nutrient consumption, and hedonistic eating, more work is needed with broader groups to illuminate the impact of genetic variants on our eating habits.
Key Words: TAS1R2, Food Choice, Hedonic Hunger, Food Consumption