Aptamer ile fonksiyonlandırılmış ginkgolid A-cisplatin yüklü poli(laktik asit-ko-glikolik asit) nanopartiküllerinin meme kanseri üzerindeki biyolojik etkinliğinin incelenmesi
Investigation of biological efficiency of aptamer functioned ginkgolide A-cisplatin loaded poly(lactic-co-glycolic asid) nanoparticles on breast cancer
Yazar: CANSEL KAYA
Danışman: DOÇ. DR. BANU MANSUROĞLU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı / Moleküler Biyoloji ve Genetik  Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology ; Biyoteknoloji = Biotechnology ; Genetik = Genetics
Dizin: Aptamerler = Aptamers ; Ginkgolid = Ginkgolide ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Polimerik partiküller = Polymeric particles ; Sisplatin = Cisplatin

Özet:
Meme kanseri, en yaygın kanser türlerinden biri olup kadınlarda hastalığa bağlı ölümlerin başlıca nedenlerinden biridir. Tedavisinde sıklıkla cerrahi müdahalelere, radyoterapi, kemoterapi gibi yöntemlere başvurulmaktadır. Antikanser ajanların düşük biyouyumlulukları, kısa ömürlü olmaları ve yüksek toksisiteye sahip olarak hücrelerde birikmeleri etkinliklerini sınırlamakta ve ciddi yan etkilere sebep olmaktadır. Nanopartikülerin kontrollü salınıma imkan vermesi, ilaç etkinliğini arttırması gibi avantajlara sahip olması antikanser ajanların dezavantajlarının ortadan kaldırılmasında etkilidir.  Ayrıca nanopartiküllerin hedefe yönelik tedavilere olanak sağlaması günümüzde yapılan çalışmalarda önemini artırmaktadır. 
Yapılan tez çalışmasında; kanser tedavisinde sıklıkla kullanılan kemoterapik bir ilaç olan cisplatin ve antioksidan özelliği ile çeşitli hastalıklarda etkili olduğu düşünülen ginkgolid A'nın, polimerik nanopartiküler sistemlere enkapsüle edilmesi, oluşturulan nanopartiküler sistemin yüksek afiniteye sahip aptamer ile meme kanseri hücrelerine hedeflendirilmesi ve elde edilen partiküler sistemlerin sitotoksik ve antioksidan aktivitelerinin incelenmesi amaçlanmıştır. 
Yapılan literatür taramaları sonucunda antikanser ajan olan cisplatin ve güçlü bir flavonoid olan ginkgolid A'nın kanser hücrelerinde ve meme kanserinde kombine tedavisine veya aptamerle hedeflendirilmiş kombine bir tedaviye rastlanmamış olması tez çalışmasının özgünlüğünü sağlamaktadır. Bu bağlamda; cisplatin ve ginkgolid A molekülü polimerik bir nanopartikül içerisine yüklenerek aptamer ile fonksiyonlandırılmış, elde edilen taşıyıcı ilaç sisteminin karakterizasyonu ve optimizasyonu sağlandıktan sonra meme kanseri hücrelerinde in vitro etkinliği incelenmiştir. Yapılan çalışmalar sonucunda aptamerle bağlanan ilaç yüklü nanopartiküler sistemlerin, serbest ilaç kombinasyonlarına ve nanopartiküler sistemlere kıyasla meme kanseri hücreleri üzerinde daha etkili olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
Breast cancer is one of the most common types of cancer and one of the leading causes of disease-related death in women. In its treatment, methods such as surgical interventions, radiotherapy and chemotherapy are often used. Low biocompatibility, short-lived and high toxicity of anticancer agents limit their effectiveness and cause serious side effects. The advantages of nanoparticles such as allowing controlled release and increasing drug effectiveness are effective in eliminating the disadvantages of anticancer agents. In addition, the fact that nanoparticles enable targeted therapies increases their importance in today's studies.
The thesis study; It is aimed to encapsulate cisplatin, a chemotherapy drug frequently used in cancer treatment, and ginkgolide A, which is thought to be effective in various diseases with its antioxidant properties, into polymeric nanoparticular systems, target the formed nanoparticle system to breast cancer cells with high-affinity aptamer, and examine the cytotoxic and antioxidant activities of the obtained particulate systems.
As a result of the literature review, the fact that no combination therapy of cisplatin, which is an anticancer agent, and ginkgolide A, which is a powerful flavonoid, in cancer cells and breast cancer, or a combined therapy targeted with aptamer has been found, to provide the originality of the thesis study. In this context; After the characterization and optimization of the cisplatin and ginkgolide A molecules were loaded into a polymeric nanoparticle and functionalized with aptamer, the in vitro efficacy of the obtained carrier drug system was investigated in breast cancer cells. As a result of the studies, it has been observed that drug-loaded nanoparticular systems bonded with aptamer are more effective on breast cancer cells compared to free drug combinations and nanoparticular systems.