Ortaokul öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı, yalnızlık ve iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examinaning the relationship between secondary school students' social media addiction, loneliness and well-being
Yazar: NUSRET ERDEMİR
Danışman: PROF. DR. TUNCAY AYAS
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Sosyal iyi oluş = Social well being ; Sosyal medya = Social media ; Yalnızlık = Loneliness

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, ortaokul öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı, yalnızlık ve iyi oluşları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın evrenini 2021-2022 öğretim yılında Kütahya ili Tavşanlı ilçesinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okula devam eden tüm ortaokul öğrencileri 5., 6., 7. ve 8.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini Tavşanlı ilindeki tüm ortaokullardan tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilen 5., 6., 7. ve 8.sınıflara devam eden, anketleri gönüllü olarak dolduran 481 ortaokul öğrencisi oluşturmuştur. 
Veri toplama aracı olarak; "Kişisel Bilgi Formu, Ergenler İçin Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, UCLA Yalnızlık Ölçeği Kısa Formu ve Ergenler İçin Beş Boyutlu İyi Oluş Modeli Ölçeği" kullanılmıştır. 
Mevcut çalışma korelasyonel bir çalışmadır. Normal dağılım gösterdiği kabul edilen ölçeklerdeki ortalama farklılıkları ve ilişkileri incelemek için t-testi, ANOVA, LSD testi, Pearson Korelasyon Analizi ve Çoklu Lineer Regresyon Analizleri yapılmıştır. Dağılımın normal olmadığı ölçeklerde Mann Whitney U ve Kruskal Wallis-H testi yapılmıştır.
Mevcut araştırmanın bulgularına göre; sosyal medya bağımlılığı ile yalnızlık arasında düşük düzeyde pozitif yönlü anlamlı bir ilişki, sosyal medya bağımlılığı ile iyi oluş (toplam ölçek) ve kararlılık arasında orta düzeyde negatif; bağlılık, iyimserlik ve mutluluk arasında düşük düzeyde negatif yönlü anlamlı ilişki vardır. Ayrıca yalnızlık ile iyi oluş (toplam ölçek), bağlılık, kararlılık, iyimserlik ve mutluluk arasında düşük düzeyde negatif ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın bulgusu ayrıca sosyal medya bağımlılığı ve yalnızlığın ortaokul öğrencilerinin iyi oluş düzeylerini anlamlı düzeyde yordadığını ortaya koymuştur.
Sosyal medya bağımlılığı ile demografik değişkenler arasındaki ilişki incelendiğinde; sınıf düzeyi, başarı, spor ve kültürel etkinliklere katılım açısından sosyal medya bağımlılık düzeyinde anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların yalnızlık düzeyleri; başarıları ve anne eğitim düzeyleri açısından da anlamlı farklılık göstermektedir. Bağlılık düzeyleri; sınıf düzeyi ve sportif ve kültürel faaliyetlere katılım açısından, karalılık düzeyleri; sınıf düzeyi, başarı düzeyi, baba çalışma durumu, sportif ve kültürel etkinliklere katılım açısından farklılık göstermektedir. Ayrıca iyimserlik düzeyleri; cinsiyet, yaş, sınıf düzeyi, başarı, sportif ve kültürel faaliyetlere katılım açısından, ilişkililik düzeyleri; yaş, sınıf düzeyi, başarı, anne eğitim düzeyi, anne-baba birlikteliği, sportif ve kültürel faaliyetlere katılım açısından; mutluluk düzeyleri; cinsiyet, yaş, sınıf düzeyi, başarı, sportif ve kültürel etkinliklere katılım açısından anlamlı bir farklılık vardır.. Son olarak, katılımcıların iyi oluş puanlarında cinsiyet, yaş, sınıf düzeyi, başarı, sportif ve kültürel faaliyetlere katılım açısından anlamlı bir farklılık vardır.
Mevcut çalışmada elde edilen sonuçlar, ana ve alt problemler ile alanda mevcut diğer çalışmaların istatistiksel bulgularına dayalı olarak tartışılmış ve önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The main purpose of current study is to examine the relationship between secondary school students' social media addiction, loneliness and well-being. The population of the study was all secondary schools students attending school under the Ministry of National Education in Tavşanlı district of Kütahya city consist of 5th, 6th, 7th and 8th grade students in 2021-2022. The sample of the study consisted of 481 secondary school students who voluntarily filled out the questionnaires attending the 5th, 6th, 7th and 8th grades, selected by random sampling method from all secondary schools in Tavşanlı. As data collection tools, Personal Information Form, Social Media Addiction Scale for Adolescents, UCLA Loneliness Scale Short Form, and Five-Dimensional Well-Being Model Scale for Adolescents were used. The current study is a correlational study. To examining mean differences and the relationships in the scales that are considered to have normal distribution t-test, ANOVA, LSD test, Pearson Correlation Analysis and Multiple Liner Regression Analyses were run. In scales where the distribution is not normal Mann Whitney U and Kruskal Wallis-H test were run.
According to the findings of the current study, there is a low level positive and significant relationship between social media addiction and loneliness, a moderately negative relationship between social media addiction and well-being (total scale) and decisiveness and a low level negative and significant relationship between commitment, optimism and happiness. In addition, it was determined that there is a low negative and significant relationship between loneliness and well-being (total scale), commitment, decisiveness, optimism, and happiness. Finding of the study also revealed that social media addiction and loneliness significantly predict well-being level of secondary school students.
When the relationship between social media addiction and demographic variables examined it was determined that there is significant difference social media addiction level in terms of grade level, achievement, participation in sports and cultural activities. There is also significant difference in loneliness level of participants in terms of their achievement and mother education level; in commitment in term of grade level and participation in sports and cultural activities; in decisiveness in terms of grade level, achievement level, father working status, and participation in sports and cultural activities also were determined. In addition, there is a significant difference in optimism in terms of gender, age, grade level, achievement, and participation in sports and cultural activities; in relatedness in terms of age, grade level, achievement, mother educational level, parent togetherness, and participation in sports and cultural activities; in happiness in terms of gender, age, grade level, achievement, and participation in sports and cultural activities. Lastly, there is a significant difference in well-being score of participants in terms of gender, age, grade level, achievement, and participation in sports and cultural activities. 
The results obtained in the current study were discussed on the basis of the statistical findings of the main and sub-problems and other existing studies in the field, and suggestions were made.