Akut aerobik egzersizin iki dilli ve tek dilli bireylerin yürütücü işlevi üzerindeki kolaylaştırıcı etkilerinin incelenmesi
Investigation of facilitating effects of acute aerobic exercise on executive function of bilingual and monolingual individuals
Yazar: MELİS PERİHAN KESKİN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KOYUNCU
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Araştırmalar, iki dilli olmanın (birden fazla dil bilme durumu) ve akut aerobik egzersizin, yürütücü kontrol süreçlerinde avantajlara yol açtığını göstermektedir. İki dillilik ve akut aerobik egzersizin, etkili dikkat mekanizmalarını aktif hale getirdiğine dair geniş bir literatür olsa da bu iki bağımsız değişkenin yürütücü işlev süreçlerini nasıl ve hangi koşullarda etkilediği tam olarak anlaşılamamıştır. Bu çalışmada, orta şiddette bir akut aerobik egzersiz manipülasyonunun, iki dilli ve tek dilli bireylerin yürütücü işlev kontrolü üzerinde yaratacağı etkinin araştırılması hedeflenmiştir. Araştırmanın deseni 2 Müdahale (egzersiz, kontrol) X 2 Dillilik ( tek dilli , çift dilli) X 2 Zaman (ön test, son test) olarak tasarlanmıştır. İki dilli ve tek dilli bireyler, ilk 5 dakikası ısınma ve son 5 dakikası soğuma olmak üzere 30 dakikalık orta şiddette bisiklet egzersizi (aerobik egzersiz) koşulundan hemen önce ve 15 dakika sonra yürütücü işlev ölçümü için Flanker görevini tamamlamışlardır. Tek dilli ve çift dilli bireylerin, akut aerobik egzersiz müdahalesinden önce ve sonra tepki süresi fark ortalamaları (Flanker etkisi) incelendiği zaman anlamlı düzeyde farklılaşmadığı görülmüştür. Dillilik bağımsız değişkeni hesaba katılmadığı zaman, Flanker görevinin uyumsuz denemeleri için egzersiz öncesi ve sonrası bireylerin tepki süresi ortalamaları incelendiği zaman elde edilen bulguların literatürle tutarlı olacak şekilde, egzersizin reaksiyon süresini kısaltmaya yardımcı olduğu bulunmuştur. Buradan hareketle egzersizin bilişsel süreçlerde çatışma yaratan uyaranlara karşı etkili olduğu; fakat çatışma yaratan ve yaratmayan uyaranlar arasında geçiş yapmaktan kaynaklı ödenen süre bedeline karşı etkili olmadığı sonucuna varılabilir. Aynı zamanda, iki dillilik değişkeninin daha yapılandırılmış formlarda incelenmesi ile bundan sonraki çalışmalarda daha sağlıklı ve etkili sonuçlar bulunacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Studies show that being bilingual (know more than one language) and acute aerobic exercise lead to advantages in executive control processes. Although there is a large literature on bilingualism and acute aerobic exercise that activates effective attention mechanisms, it is not fully understood how and under what conditions these two independent variables effect executive function processes. In this study, it was aimed to investigate the effect of moderate-intensity acute aerobic exercise manipulation on executive function control of bilingual and monolingual individuals. The research design was designed as 2 Interventions (exercise, control) X 2 Linguistics (monolingual, bilingual) X 2 Time (pretest, posttest). Bilingual and monolingual individuals completed the Flanker task fort he measurement of executive function just before and 15 minutes after the 30-minute moderate-intensity cycling exercise (aerobic exercise) condition, with the first 5 minutes warming up and the last minutes cooling down. When the mean response time difference (Flanker effect) of monolingual and bilingual individuals before and after acute aerobic exercise intervention was examined, it was observed that there was no significant difference. When the independent variable of linguistics was not examined, when the mean response times of individuals before and after exercise were examined for incongruent trials of the Flanker task, the findings were consistent with the literature, and it was found that exercise helped to shorten the reaction time. From this point of view, it is started that exercise is effective is against stimuli that create conflict in cognitive processess; however, it can be concluded that it is not effective against the time cost paid for switching between conflicting and non-conflicting stimuli. At the same time, it is though that more healthy and effective results will be found in future studies by examining the bilingualism variable in more structured forms.