Fındık fabrikalarına gelen iç fındıklarda emici böcekler tarafından oluşan lekeli iç zararının belirlenmesi üzerine bir araştırma
An investigation on determination of spotted internal damage by sucking insects in internal hazelnuts  in hazelnut factories
Yazar: CANAN ŞENER
Danışman: PROF. İZZET AKÇA
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma 2013 - 2015 yıllarına ait ürünlerde Samsun, Ordu, Sakarya il ve ilçelerindeki fındık fabrikalarında yürütülmüştür. Bu illerdeki fabrikalardan 2013 yılında 42, 2014 yılında 478, 2015 yılında 131 fındık örneği alınarak iç fındıktaki dış ur zararı ve iç ur zararları incelenmiştir. Toplamda 1036 Örnek kontrol edilmiştir.
	Türkiye'deki fındık bahçelerinde emici böceklerin meydana getirdiği zarar çok önemlidir. Emici böcekler fındık meyvesinde zarar yaparak fındığın kalitesini ve verimini düşürmektedirler. Son yıllarda ihraç edilen fındıklarda emici böcekler tarafından meydana gelen zarar şikayetlere neden olmaktadır. Fındık bahçelerinde Heteroptera takımının Pentatomidae, Coreidae ve Acanthosomatidae familyasına bağlı bazı türler meyvelerde ur zararı oluşturmaktadırlar. Fındık üretim alanlarında meyvelerde ur meydana getiren en yoğun ve yaygın olan zararlı Palomena prasina türüdür. Bu çalışma ile P.prasina başta olmak üzere diğer emici böceklerin farklı il ve ilçelerdeki fındık meyvesinde yapmış olduğu ur zararının mevcut durumu ortaya konulmuştur. 
Çalışma sonucunda 2013 yılında Sakarya'da toplam ur zarar oranı ortalama %3,14, Ordu'da %3.50, Samsun'da %4,76 olarak bulunmuştur. 2014 yılında Sakarya'da toplam ur zarar oranı %3,65, Ordu'da %5,63, Samsun'da %3,67 olarak bulunmuştur. 2015 yılında ise Sakarya'da toplam ur zarar oranı %1,98, Ordu'da %0,95, Samsun'da %1,35 olarak bulunmuştur.

Abstract:
This study was carried out in hazelnut factories in Samsun, Ordu, Sakarya provinces and districts in the products of 2013-2015. It was examined that hidden spotted internal damage and apparent spotted internal damage by taking samples from the factories in these cities and towns 42 hazelnut samples in 2013, 478 hazelnut samples in 2014, 131hazel nut samples in 2015. Totaly 1036 samples were checked. 
The damage caused by sucking insects is very important in hazelnut gardens in Turkey. Sucking insects damage hazelnut kernel and reducing the quality and efficiency of hazelnut. In recent years, the damage given by the sucking insects of exported hazelnuts causes complaints. In the hazelnut gardens, some species belonging to the family of Pentoptera, Coreidae and Acanthosomatidae of Heteroptera constitute the core damage. It is the most intense and common type of harmful Palomena prasina, in hazelnut production areas which causes core spotted damage. With this work P.prasina, especially other sucking insects in different provinces and districts of the hazelnut kernel has done  of damage has been revealed spotted internal damages.
As a result of the study, the total rate in spotted internal damages Sakarya in 2013 was 3.14%, it was 3.50% in Ordu and 4.76% in Samsun. In 2014, the total spoted internal damages rate was found to be 3.65% in Sakarya, 5.93% in Ordu and 3.67% in Samsun. In 2015, the total spoted internal damages rate was found to be in Sakarya 1.98%, in Ordu, 0.95% and in Samsun 1.35%.