Zihin yetersizliği olan öğrencilere temel çarpma işleminin öğretiminde iki öğretim uygulamasının etkililik ve verimlilik yönünden karşılaştırılması
A comparison of the effectiveness and efficiancy of teaching basic multiplication by using two instruction methods to the students with mild intellectual disabilities
Yazar: TAMER AYDEMİR
Danışman: PROF. DR. EMİNE SEMA BATU
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Etkililik = Effectiveness ; Matematik = Mathematics ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Nokta belirleme tekniği = Touch math teknique ; Soyut düşünme becerisi = Abstract thinking skills ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Çarpma işlemi = Multiplication ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Matematik becerileri, zihin yetersizliği olan öğrencilerin gerek akademik, gerekse günlük yaşamlarında bağımsız şekilde yaşayabilmelerinin ön koşul becerilerinden biridir. Normal gelişim gösteren öğrencilerin de matematik becerilerinde zorlandığı düşünüldüğünde; zihin yetersizliği olan öğrencilere matematik becerilerini öğretirken, öğretmenlerin öğretimi uyarlamaları ve çok duyulu öğretim yöntemlerini kullanmaları çok önemlidir. Somuttan Soyuta Öğretim Yöntemi ve Nokta Belirleme Tekniği,  öğrenciye somut - yarı somut - soyut aşamalarını kullanarak aşamalı bir şekilde dört işlem becerilerini öğretmeyi hedefleyen bilimsel dayanaklı, çok duyulu modeller arasında yer almaktadır. Bu çalışmanın amacı zihin yetersizliği olan öğrencilere temel çarpma işlemini öğretmede Somuttan Soyuta Öğretim Yöntemi ve Nokta Belirleme Tekniği kullanımının etkililik ve verimlilik yönünden farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemektir.
	Çalışmaya 12-13 yaşlarında, hafif düzeyde zihin yetersizliği olan dört öğrenci katılmıştır. Çalışmanın bağımsız değişkenleri Somuttan Soyuta Öğretim Yöntemi ve Nokta Belirleme Tekniğidir. Bağımlı değişkenleri ise mantık analizi ve deneysel analizi yapılmış, birbirinden bağımsız, birbirine benzer ve eş zorlukta hazırlanmış temel çarpma işlemlerinden oluşan iki öğretim setidir. Çalışmada tek denekli araştırma modellerinden uyarlamalı dönüşümlü uygulamalar modeli kullanılmıştır. Çalışmanın etkililik verileri grafiksel analiz yoluyla analiz edilmiştir. 
	Çalışmada elde edilen bulgulara göre, her iki öğretim yöntemi de dört katılımcıya temel çarpma işleminin öğretiminde etkili olduğu bulunmuştur. Her iki yönteminin etkililik düzeyi karşılaştırıldığında ise dört katılımcı için önemli bir fark bulunamamıştır. Araştırmada ayrıca dört katılımcının da temel çarpma işlemini genelleyebildikleri ve korudukları görülmüştür. İki öğretim yönteminin gerçekleşen öğretim oturumu ve aralıklı yoklama oturumu sayısı bakımından verimlilikleri karşılaştırıldığında; iki katılımcıda verimlilik yönünden önemli bir fark bulunamamış, iki katılımcıda ise Nokta Belirleme Tekniği daha verimli bulunmuştur. Öğretim oturumlarının toplam süresi, öğretim oturumlarının ortalama süresi ve aralıklı yoklama oturumlarında gösterilen toplam yanlış sayısı bakımından ise Nokta Belirleme Tekniği dört katılımcı için de daha verimli bulunmuştur. Çalışmada ayrıca katılımcıların temel çarpma işlemini farklı ortama, farklı materyallere ve farklı temel çarpma işlemlerine genelleyebildikleri ve yedi hafta sonra temel çarpma işlemi becerisini korudukları gözlenmiştir. Çalışmada elde edilen sosyal geçerlik bulgularına göre ise katılımcılar, ebeveynler ve öğretmenler çalışma hakkında olumlu görüşler bildirmişlerdir.


Anahtar Kelimeler: Özel Eğitim, Zihin Yetersizliği, Matematik Öğretimi, Temel çarpma İşlemi, Somuttan Soyuta Öğretim Yöntemi, Nokta Belirleme Tekniği

Abstract:
Mathematics skills are one of the prerequisite skills for the students with mild intellectual disabilities to live independently both in their daily lives and their academic lives. Considering the fact that even the students with normal development have some difficulties in dealing with mathematics, it is very important for the teachers to adapt their teachings and use multisensory methods while they teach students with mild intellectual disabilities. Among the multisensory models are Concrete-Representational-Abstract (CRA) Sequence of Instruction Method and TouchMath Technique both aims to teach basic facts in a sequence by using concrete, semi-concrete and abstract sequences. The aim of this research is to determine if the effectiveness and efficiency of the methods, Concrete-Representational-Abstract (CRA) Sequence of Instruction Method and TouchMath Technique, differ in instructing basic multiplication facts to the students with mild intellectual disabilities.
 	Four students aged 12-13, diagnosed with mild intellectual disabilities was participated to this research. Independent variables of the research are; Concrete-Representational-Abstract (CRA) Sequence of Instruction Method and TouchMath Technique. Dependent variables are two different teaching methods independent of each other, which were consisted of experimentally and logically analyzed basic multiplication facts that were prepared at similar and equal difficulty. In this study, adapted alternating treatments design was used as a research model. The efficacy data of the research was analyzed using graphical analysis method.
According to the results of the study, both instructional methods were found effective in teaching the basic multiplication facts to four participants. When the level of effectiveness of two methods were compared, no significant differences were found. When the efficacies of both methods were compared in terms of instruction sessions and the number of intermittent probe sessions; while no significant difference was not found among two of the participants and with the other two participants TouchMath Technique was found to be more efficient. Furthermore, TouchMath was found to be more efficient for all four participants in terms of total instruction sessions time, average instruction time and total number of mistakes they made in intermittent probe sessions. In the study participants were observed to generalize the basic multiplication abilities to the different environments, different materials, different basic multiplication facts which weren't thought and participants were also observed to maintain the basic multiplication facts after seven weeks. In the quest of the social validity of the study, participants, parents and teachers have stated positive opinions about the study.


Key Words: Special Education, Mild Intellectual Disabilities, Mathematics Education,Basic Multiplication, Concrete-Representational-Abstract (CRA) Sequence of Instruction Method, TouchMath.