Bir popüler kültür ürünü olarak çizgi romanın kültürel, toplumsal ve siyasal işlevleri
As a product of the popular culture, the cultural, social and political functions of the comics
Yazar: UĞUR GÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. SUAT GEZGİN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Kültür = Culture ; Kültürel etki = Cultural effect ; Popüler kültür = Popular culture ; Siyasal etki = Political clout ; Sosyal etki = Social affect ; Çizgi romanlar = Comic strips

Özet:
Çizgi roman, elle çizilmiş ve belirli bir süreklilik içinde ardarda gelen bir metinle bütünleşen ve basılı olan resimlerden okşan bir anlatım biçimidir. Çizgi romanlar, modem çağda oluşmuş yeni bir sanat türü olarak birçok ülkede bir sanayi koludur. Görselliği, kalıcılığı, istenildiği an tekrarlanabilme imkanı, sinema, fotoğraf, edebiyat gibi diğer sanatlardan olabildiğince yararlanması ve etkileşim halinde bulunarak ufkunu genişletebilme yeteneği bu anlatım biçimini geniş halk kitleleri için çekici kılmaktadır. 19. yüzyılda sanayi devrimiyle yolu açılan kitle kültürü, popüler kültür çağını başlatmış ve gündelik hayattaki yerini almıştır. Popüler kültürün en önemli ifade araçlarından biri olan ve 8. sanat olarak nitelendirilen çizgi romanların tarihsel gelişim sürecinde toplumda oluşturduğu etkilerin kültürel, toplumsal ve siyasal açıdan incelenerek, sonuçlarının ortaya konulması bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Çizgi romanlardaki öğeler; canlılık, hareket, söz, namus - ahlak kavramları, her an patlamaya hazır espriler, macera - özgürlük hissi, yasak olana koşma, komplekslerden kaynaklanan mükemmel olma içgüdüsü, kendini ispat etmek isteyen hayalleriyle, coşkulu yönleriyle çizgi romanlar, içinde bulundukları toplumları, kültürel ve politik olarak etkilemiş ve her ülkede farklı gelişim göstermiştir. Bu çalışmanın kapsamında çizgi romanların ülkemizde ve dünyadaki gelişim süreçleri de anlatılarak, günümüzde geldikleri noktada oluşturduğu kültürel, toplumsal ve siyasal etkilerinin ortaya konulması ve işlevlerinin değerlendirilmesi yer alacaktır.

Abstract:
Comics is a way of expression which is hand drawn and formed of consecutive texts that are completed printed pictures. Being a kind of art born in the modern ages, comics is seen as a branch of industry in many countries. Its visuality, permanence, reproductibility and appropriateness for development as a result of interactions with other kinds of art such as cinema, photography, literature makes this way of expression attractive for wide range of masses. In the 19th century, mass culture which is forwarded by the industrial revolution initiated the age of popular culture and took its place in daily life. Being as one of the most important tools of popular culture and qualified as the 8th art, the effect of comics on societies from ccultural, social and political points of view in the process of historical development and putting forwarded the results form the purpose of this study. Elements in the comics; liveness, motion, speech, concepts of honour-morality, with feelings of adventure and freedom, attraction of the prohibited, instinct for perfection grown by complexes, dreams effected the societies culturally, socially and politically and the process of development showed different characters in every country. In this study, after the the development faces of comics in our country and in the world are put forward; their cultural, social and political effects and functions wiil be evaluated. Ill