Proaktif kişilik ile örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişkinin incelenmesi: Banka çalışanları üzerine bir araştırma
"examining the relationship between proactive personality and organizational citizenship behavior: A study on  bank employees"
Yazar: SENA ÇEBİ
Danışman: DR. İLKNUR UNCUOĞLU YOLCU
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Banka çalışanları = Bank employees ; Kişilik = Personality ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Proaktif kişilik = Proactive personality ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior

Özet:
Örgütler var olma amaçları doğrultusunda içerisinde farklı yaş gruplarından, kültürlerden ve en önemlisi farklı kişilik özelliklerine sahip bireylerden oluşmaktadır. Bu çalışmada, örgüt çalışanlarından proaktif kişilik özelliklerine sahip olan bireylerin, örgütsel vatandaşlık davranışına olan etkilerinin ölçülmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın verileri bir bankada çalışmakta olan banka çalışanlarından anket yoluyla toplanmış olup kolayda örneklem yöntemi ile seçilen veriler ile oluşturulmuştur. Örneklem büyüklüğü, çalışmada yer alan katılımcıların 102'si kadın, 81'i erkek çalışan olmak üzere 183 kişiden oluşmaktadır. Çalışmada 5'likert ile 29 sorudan oluşan proaktif kişilik ölçeği ve örgütsel vatandaşlık davranışı ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın modelinde proaktif kişilik bağımsız değişken, örgütsel vatandaşlık davranışı ve boyutları bağımlı değişken olarak ele alınmıştır. Araştırmada geliştirilen modelin ve bu modele dayanan hipotezlerin test edilmesi için basit doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Verilerin analizi sonucunda proaktif kişiliğin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde anlamlı ve pozitif etkisi olduğu gözlenmiştir. Bununla birlikte çalışanların proaktif kişiliğinin örgütsel vatandaşlık davranışı boyutlarından "özgecilik-nezaket, sivil erdem ve vicdanlılık" davranışlarını anlamlı ve pozitif olarak etkilediği görülmektedir.

Abstract:
Organizations consist of individuals from different age groups, cultures and most importantly, different personality traits, in line with their purpose of existence. In this study, it is aimed to measure the effects of organizational citizenship behavior on individuals who have proactive personality traits among the employees of the organization. The data of the research were collected from the bank employees working in a bank through a questionnaire and the necessary sample was created. The sample size consisted of 183 people, 102 of whom were female and 81 of whom were male employees. In the study, the proactive personality scale and organizational citizenship behavior scale consisting of 29 questions with 5 points were used. In the model of the research, proactive personality is considered as the independent variable, and organizational citizenship behavior and dimensions are considered as the dependent variable. Simple linear regression analysis was used to test the model developed in the research and the hypotheses based on this model. As a result of the analysis of the data, it was observed that proactive personality has a significant and positive effect on organizational citizenship behavior.