Psikolojik danışmanların ikincil travmatik stres düzeylerinin incelenmesi
Examination of secondary traumatic stress levels of psychological counselors
Yazar: MUHAMMET EMRE KURT
Danışman: PROF. DR. CEM GÖKÇEN
Çağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Danışmanlar = Consultants ; Psikologlar = Psychologists ; Psikolojik danışma = Psychological counseling ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Stres = Stress ; Stres bozuklukları-post travmatik = Stress disorders-post traumatic ; Stres bozuklukları-travmatik = Stress disorders-traumatic ; Travma = Trauma

Özet:
Günümüzde bireyler birçok sarsıcı ve örseleyici olaylarla karşılaşmaktadır. Günlük hayatın içinde bireylerin maruz kaldığı bu travmatik olaylar kendisini ve çevresinde bulunan insanları da etkilemektedir. Bu travmalarla karşılaşmış bireylerle hemen hemen her gün ilişki kuran psikolojik danışmanların ister istemez yaşamış olduğu ikincil travmatik stres araştırmanın konusu olmuştur. Yapılan bu araştırmada Osmaniye ilinde bulunan psikolojik danışmanların ikincil travmatik stres düzeylerinin çeşitli değişkenler bazında incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemini Osmaniye ilinde hizmet veren 120 psikolojik danışman oluşturmaktadır. Araştırmaya katılan psikolojik danışmanlara kişisel bilgilerini öğrenmek amacıyla "Sosyodemografik Bilgi Formu", ikincil travmatik stres düzeylerini tespit etmek amacıyla "İkincil Travmatik Stres Ölçeği" uygulanmıştır. Psikolojik danışmanlardan elde edilen verilerin analizinde SPSS paket program kullanılmıştır. Veri analizi yapılmadan önce veri tasnifi yapılmış, uç değerlerin olup olmadığı kontrol edilmiştir. Daha sonra verilerin parametrik dağılıp dağılmama durumuna göre analizler gerçekleştirilmiştir. Parametrik dağılım göstermeyen verilere "Mann-Whitney U, Kruskal Wallis" testi uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulguların sonucuna göre psikolojik danışmanların ikincil travmatik stres düzeyinin cinsiyete göre kaçınma ve uyarılmışlık alt boyutunda farklılaşma olduğu, psikolojik danışmanların yardım kuruluşlarında gönüllü görev alıp almama durumlarına göre incelendiğinde istemsiz etkilenme ve kaçınma alt boyutlarında anlamlı farklılık bulunduğu, kendisinde veya birinci derece yakınlarında psikiyatrik hastalık bulunup bulunmamasına göre incelendiğinde uyarılmışlık alt boyutundan anlamlı farklılık olduğu, psikolojik danışmanların ikincil travmatik stres düzeylerinin geçmişte travmatik yaşam öyküsü olup olmamasına göre inclendiğinde ise istemsiz etkilenme, kaçınma ve uyarılmışlık olan tüm alt boyutlarında anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Today, individuals are faced with many shocking and traumatic events. These traumatic events that individuals are exposed to in daily life also affect themselves and the people around them. The secondary traumatic stress experienced by psychological counselors, who have almost daily contact with individuals who have been exposed to these traumas, has been the subject of our research. In this study, it was aimed to examine the secondary traumatic stress levels of psychological counselors in Osmaniye on the basis of various variables. The sample of the study consists of 120 psychological counselors serving in Osmaniye. The "Sociodemographic Information Form" was applied to the psychological counselors participating in the research in order to learn their personal information, and the "Secondary Traumatic Stress Scale" was applied to determine the secondary traumatic stress levels. SPSS package program was used in the analysis of the data obtained from psychological counselors. Before data analysis, data classification was made and it was checked whether there were extreme values. Then, analyzes were carried out according to the parametric distribution of the data. The "Mann-Whitney U, Kruskal Wallis" test was applied to the data that did not show parametric distribution. According to the results of the research, the secondary traumatic stress  of the psychological counselors differed in the sub-dimensions of avoidance and arousal according to gender, and when the psychological counselors were examined according to whether they volunteered in aid organizations, there was a significant difference in the sub-dimensions of involuntary influence and avoidance. When examined according to whether there is a history or not, it was determined that there was a significant difference in all sub-dimensions of involuntary affect, avoidance and aroused.