Hemiplejik serebral palsili çocuklarda sanal gerçekliğin üst ekstremite fonksiyonlarına etkisi prospektif randomize kontrollü çalışma
The effect of virtual reality on upper extemity function in children with hemiplegic cerebral palsy A prospective randomized controlled study
Yazar: AHMET KIVANÇ MENEKŞEOĞLU
Danışman: PROF. DR. AYŞE RESA AYDIN ; DOÇ. DR. NALAN ÇAPAN
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Hemipleji = Hemiplegia ; Prospektif çalışmalar = Prospective studies ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; Serebral palsi = Cerebral palsy ; Üst ekstremite = Upper extremity

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı hemiplejik serebral palsili hastalara uygulanan sanal gerçeklik aracılı rehabilitasyonun üst ekstremite fonksiyonları ve becerileri, eklem hareket açıklığı, kas tonusu ve günlük yaşam aktiviteleri üzerindeki etkilerini araştırmaktır.
Yöntem: Prospektif, randomize ve kontrollü olarak planlanan bu çalışmaya yaşları 5-12 arasında, KMFSS evre I-II olan, 36 hemiplejik serebral palsi tanılı hasta dahil edildi. Katılımcılar sanal gerçeklik grubu (n=18) ve kontrol grubu (n=18) olarak iki gruba randomize edildi. Sanal gerçeklik grubundaki hastalara altı hafta boyunca, haftada iki kez, her bir seans 60 dakika olacak şekilde gözetim altında sanal gerçeklik aracılı üst ekstremite rehabilitasyonu uygulandı. Sanal gerçeklik grubundaki çocuklara özel olarak geliştirilen bir yazılım sistemi kullanıldı ve başa takılan sanal gerçeklik gözlüğüyle uygulandı. Her iki gruptaki katılımcılar rehabilitasyon merkezlerinde haftada 2 gün uygulanan üst ekstremiteye yönelik egzersiz programına devam etti. Primer sonuç ölçütü olarak üst ekstremite fonksiyonları için Assisting Hand Assessment kullanıldı. Sekonder sonuç ölçütü olarak; QUEST ve ABILHAND-Kids ile üst ekstremite fonksiyonları, KINDL ile günlük yaşam aktiviteleri, gonyometre ile üst ekstremite eklem hareket açıklığı, Modifiye Ashworth ve Tardieu skalaları ile üst ekstremite spastisitesi değerlendirildi. Ölçümler girişim öncesi, girişim sonrası bir ay sonra ve girişim sonrası üç ay sonra tekrarlandı.
Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 8,3 ± 1,6 yıldı. Başlangıç değerlendirmesinde iki grup demografik ve klinik parametreler açısından homojen bulundu. Kontrol grubuyla kıyaslandığında sanal gerçeklik grubunda AHA değerlerinde anlamlı artış tespit edildi(p<0,001), ABILHAND, QUEST ve KINDL değerlerinde anlamlı artış tespit edildi(p<0,001), aktif el parmak fleksiyonu eklem hareket açıklığı değerlerinde, aktif el bileği fleksiyonu değerlerinde ve aktif önkol pronasyonu değerlerinde anlamlı artış saptandı (p<0,001). MAS ve Tardieu skalası ile değerlendirilen üst ekstremite kas spastisitesinde sanal gerçeklik grubunda anlamlı azalma saptansa da gruplar arası anlamlı fark saptanmadı.
Sonuç: Bu çalışma ile hemiplejik serebral palsili çocuklarda uygulanan sanal gerçeklik aracılı üst ekstremite egzersiz programı ile üst ekstremite fonksiyonunun, günlük yaşam aktivitesinin ve aktif eklem hareket açıklığının arttığı saptanmıştır. Ek olarak uygulanan bu tedavi ile üst ekstremite kas spastisitesinde de azalma sağlanmıştır.

Abstract:
Objective: The aim of the study is to investigate the effects of virtual reality mediated rehabilitation on upper extremity functions and skills, range of motion, muscle tone and daily living activities in patients with hemiplegic cerebral palsy.
Methods: Thirty-six patients with a diagnosis of hemiplegic cerebral palsy, aged 5-12 years, GMFCS stage I-II were included in this prospective, randomized and controlled study. The patients were randomized into two groups as virtual reality group (n = 18) and control group (n = 18). VR-mediated upper extremity rehabilitation was applied to the patients in the virtual reality group under supervision for six weeks, twice a week, each session for 60 minutes. A software system specially developed for children in the virtual reality group was used and applied with head mounted display. Participants in both groups continued with the upper extremity exercise program applied 2 days a week in rehabilitation centers. Assisting Hand Assessment was used as the primary outcome measure for upper extremity functions. As a secondary outcome criterion; Upper extremity functions were evaluated with QUEST and ABILHAND-Kids, daily living activities with KINDL, upper extremity range of motion with goniometer, upper extremity spasticity with Modified Ashworth and Tardieu scales. Measurements were repeated before the intervention, one month after the intervention and three months after the intervention.
Results: The mean age of the patients was 8.3 ± 1.6 years. At baseline, there was no significant difference between the two groups in respect to demographic and clinical characteristics of the participants (p>0.05). Compared to the control group, a significant increase in AHA values was detected in the virtual reality group (p <0.001), a significant increase in ABILHAND, QUEST and KINDL values (p <0.001), there was a significant increase in active hand finger flexion range of motion, active wrist flexion values and active forearm pronation values (p <0.001). Although there was a significant decrease in upper extremity muscle spasticity evaluated with MAS and Tardieu scales in the virtual reality group, there was no significant difference between the groups.
Conclusion: In this study, it was found that upper extremity function, daily life activity and active range of motion increased with virtual reality-mediated upper extremity exercise program applied in children with hemiplegic cerebral palsy. In addition, with this treatment, a reduction in upper extremity muscle spasticity was achieved.