Acil serviste çalışan doktor ve hemşirelerin afetlere karşı bilgi ve beceri düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge and skill levels of doctors and nurses working in the emergency department against disasters
Yazar: ŞENNAZ ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. SEZGİN SARIKAYA
Yeditepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Acil Durum ve Afetlerde Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Afetlerde Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine ; Sağlık Eğitimi = Health Education ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Doğal afetler = Natural disasters

Özet:
Şahin, Ş. (2024). Acil Serviste Çalışan Doktor ve Hemşirelerin Afetlere Karşı Bilgi ve 
Beceri Düzeylerinin Değerlendirilmesi. Yeditepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, 
Acil Durum ve Afetlerde Sağlık Yönetimi Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul
YÖNTEM: Bu nicel araştırma 46 hemşire, 33 acil tıp asistanı doktor, 9 acil tıp uzmanı, toplam 
88 sağlık görevlisi ile yapılmıştır. Uygulanan demografik formda; yaş, cinsiyet, meslek, 
meslekte kaçıncı yılda olduğu, eğitim düzeyi, afetlerle ilgili eğitim alınıp-alınmadığı, afet 
müdahale ekibine dahil olup- olmadığı sorgulandı. Gözetmen eşliğinde ön test ve son test 
uygulanmıştır. Ön test sonrası deney grubu sunum eşliğinde 60 dakikalık afet eğitim alırken, 
kontrol grubu eğitime dahil edilmemiştir. Afet Triyajı, Genel Afet Yaklaşımı, Hastane Afet Planı 
ve Olay Komite Sistemi, Bombalama, Patlama, Yaralanma ve Ezilme konuları, bir eğitmen 
tarafından katılımcılara verilmiştir. Tüm katılımcılara; stadyumda maç çıkışı dağılan kalabalığa 
bombalı saldırı senaryosu ile ilgili bir çalışma yapılmıştır. Masa başı uygulanan senaryo sonrası 
katılımcılar kontrol listeleriyle değerlendirilmiştir. Veriler, IBM SPSS Statistics 27 istatistik 
programı kullanılarak analiz edilmiştir. Anlamlılık sınırı p <0.05'dir.
BULGULAR: Araştırmamıza katılan 88 gönüllü sağlık çalışanın %52,3'ü erkek, %47,7'si 
kadın ve %67'si 25-30 yaş aralığındadır. Araştırmaya katılanların %43,2'sinin lisans mezunu 
olduğu %56,7'sinin 1-5 yıl arası çalışmış olduğu, %52,3'ünün hemşire olduğu, %59,1'inin daha 
önce afet eğitimi almış ve %11,1'inin daha önceden bir afet müdahale tecrübesine sahip olduğu 
tespit edildi. Araştırmaya katılan uzman doktorların ve asistan doktorların hem ön test puan 
ortalamaları hem son test puan ortalamaları hemşirelerin puan ortalamalarından yüksek 
bulundu. (p<0,05). Daha önce afet müdahalesinde bulunan katılımcıların son test puan 
ortalamaları afet müdahalesinde bulunmayanlardan yüksek bulundu. (p<0,05). Çalışma için 
hazırlanan 1 saatlik afet eğitimi alan grubun (n=40) ortalama son test puanı (15,3250 ± 1,7303) 
afet eğitimi almayan grubun (n=48) ortalama son test puanından (14,1875 ± 2,1403) daha 
yüksek bulundu. (p<0,05). 
SONUÇ: Hem mezuniyet öncesi hem mezuniyet sonrası acil sağlık personeli eğitimlerine afet 
eğitimi eklenmeli ve desteklenmelidir. 
Anahtar kelimeler: Afet, acil servis, afet tıbbı eğitim

Abstract:
Şahin, Ş. (2024). Evaluation of the Knowledge and Skill Levels of Doctors and Nurses 
Working in the Emergency Department against Disasters. Yeditepe University, Institute 
of Health Sciences, Department of Health Management in Emergency and Disasters, 
Master's Thesis. Istanbul
METHOD: This quantitative research was conducted with 46 nurses, 33 emergency residents, 9 
emergency physicians, and a total of 88 healthcare workers. The demographic form applied 
included questions about age, gender, profession, year in the profession, level of education, whether 
or not they received training on disasters, and whether or not they were included in the disaster 
response team. A pre-test and post-test were administered with the supervision of a supervisor. After 
the pre-test, the experimental group received a 60-minute disaster training with a presentation, while 
the control group was not included in the training. Disaster Triage, General Disaster Approach, 
Hospital Disaster Plan and Incident Committee System, Bombing, Explosion, Injury and Crushing 
topics were given to the participants by an instructor. All participants were subjected to a study on 
a bomb attack scenario on the crowd dispersing after the match in the stadium. After the scenario 
applied on the desk, the participants were evaluated with checklists. The data were analyzed using 
the IBM SPSS Statistics 27 statistical program. The significance limit is p <0.05.
RESULTS: Of the 88 volunteer healthcare workers who participated in our research, 52.3% were 
male, 47.7% were female, and 67% were between the ages of 25-30. It was determined that 43.2% 
of the participants in the research had a bachelor's degree, 56.7% had worked for 1-5 years, 52.3% 
were nurses, 59.1% had previously received disaster training, and 11.1% had previous disaster 
response experience. Both the pre-test and post-test mean scores of the emergency physicians and 
emergency residents who participated in the research were found to be higher than the mean scores 
of the nurses. (p<0.05). The post-test mean scores of the participants who had previously 
participated in disaster response were found to be higher than those who had not participated in 
disaster response. (p<0.05). The average post-test score (15.3250 ± 1.7303) of the group that 
received 1-hour disaster training prepared for the study (n=40) was found to be higher than the 
average post-test score (14.1875 ± 2.1403) of the group that did not receive disaster training (n=48) 
(p<0.05).
CONCLUSION: Disaster training should be added to and supported by both pre-graduate and 
post-graduate emergency medical personnel training. 
Keywords: Disaster, emergency service, disaster medicine training