ICECAP-O kapasite ölçeğinin [ICEpop CAPability measure for older people (ICECAP-o)] Türkçe'ye uyarlanması ve sağlık kurumuna başvuran yaşlılarda geçerlik-güvenilirlik çalışması
Adaptation of ICECAP-O [ICEpop CAPability measure for older people (İDECAP-O)] to Turkish and validty and reliability study among older people WHO applied to the health institution
Yazar: AYLİN BAYDAR ARTANTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. SİBEL KIRAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Klinik Nörolojik Bilimler ve Psikiyatri Ana Bilim Dalı / Epidemiyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Geçerlik = Validity ; Hasta başvurusu = Patient admission ; Kapasite = Capacity ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yaşlılar = Aged ; Ölçekler = Scales ; İyilik hali = Well-being

Özet:
Dünyada yaş ortalamasının giderek artmasıyla yaşlı hastaların değerlendirilmesi ve bakımı daha da önem kazanmaktadır. Beklenen yaşam süresinin artması yaşlı bireylerde hayat kalitesini artırma ve fonksiyonel bağımsızlığı sürdürmenin önemini artırmaktadır. Son yıllarda gündeme gelen kapasite kavramı, kişinin gerçekleştirebileceği farklı işlevler bileşimini ve bunlar içinden tercihini yansıtmaktadır. Yaşlılar için kapasite değerlendirme ölçeği olarak geliştirilen ICECAP-O [ICEpop CAPability measure for Older people] Ölçeği, sağlıktan ziyade, daha geniş anlamda tanımlanan refah/iyilik durumu üzerine odaklanmaktadır. Bu araştırmada sağlık kuruluşuna başvuran 65 yaş ve üzerindeki kişilerde ICECAP-O Kapasite Ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlanması ve geçerlik-güvenirliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma tarihleri arasında Ankara'daki bir eğitim araştırma hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 65 yaş ve üzerindeki 239 kişiye, sosyodemografik özelliklerini ve sağlık durumu sorgulayan anket formu uygulanmıştır. Buna ek olarak mental iyilik durumunu değerlendiren Genel Sağlık Anketi-12, yaşam kalitesini değerlendiren EQ-5D-3L Ölçekleri ile Türkçe'ye uyarlanan yaşlılarda kapasite ölçeği ICECAP-O uygulanmıştır. ICECAP-O Ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlamasının gerçekleştirildiği bu araştırmada, ICECAP-O Türkçe versiyonunun hem güvenirlik hem geçerlik açısından toplam puan ve bazı alanlarda orta-iyi düzeyde kabul edilebilir olduğu gösterilmiştir. ICECAP-O Ölçeği'ninTürkçe versiyonu ile GSA-12 ve EQ-5D-3L, EQ-VAS arasında güçlü ve anlamlı korelasyon saptanmıştır. Bu araştırmada yaş, emeklilik durumu, eğitim durumu, medeni durum, gelir durumu, düzenli fiziksel aktivite yapıp yapmama, kronik hastalık varlığı, multimorbidite, ilaç kullanma durumu ve mutluluk düzeyinin ICECAP-O Ölçek puanı, bir başka deyişle kişinin kapasitesi ile ilişkili olduğu saptanmıştır

Abstract:
The evaluation and care of elderly patients becomes much more important with the increasing average of age in the world. The advancing life expectancy enhances the importance of life quality and maintaining functional independence in older individuals. The concept of capacity, which has been on the agenda in recent years, reflects the combination of different functions that a person can perform and the preference of him among these functions. ICECAP-O [ICEpop CAPability measure for Older people] has been developed as a capability measure focusing on the well-being/welfare rather than health the elders. In this study, it was aimed to adapt the ICECAP-O capability measure to Turkish and to assess its validity and reliability among the people aged 65 and over applying to a health institution. A questionnaire questioning the sociodemographic characteristics and health status of 239 people aged 65 and over who applied to the family medicine polyclinics of a training and research hospital in Ankara within the research date range was carried out. In addition, the General Health Questionnaire-12 evaluating the mental well-being, the EQ-5D-3L evaluating the quality of life and the Turkish adaptation of ICECAP-O measure were also applied. In this study, it was shown that; the Turkish adaptation of ICECAP-O has been evaluated as acceptable at average –high levels in terms of reliability and validity in total measure. A strong and significant correlation was found between the Turkish version of the ICECAP-O measure and GHQ-12 and EQ-5D-3L and EQ-VAS. In this study, age, retirement status, educational status, marital status, income status, presence of regular physical activity or of chronic disease, multimorbidity, drug use status and happiness level were found to be associated with the ICECAP-O measure score, in other word; the older individual's capability.