Akıcı okuma ve okuduğunu anlama destek eğitim programının (OKA2DEP) zihinsel yetersizliği olan ortaokul öğrencilerinin okuma becerilerine etkisi
The effect of fluent reading and reading comprehension support education program (OKA2DEP) on the reading skills of middle school students with mild mental disabilities
Yazar: ZERRİN KÜÇÜKBAYRAK
Danışman: PROF. DR. ORHAN ÇAKIROĞLU
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Öğretim Ana Blim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Hikaye haritası yöntemi = Story mapping ; Okuma akıcılığı = Reading fluency ; Okuma becerileri = Reading skills ; Okuma-anlama = Reading-comprehension ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Tekrarlı okuma tekniği = Repetitive reading technique ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Okuma becerisinin hem tipik gelişim gösteren bireylerin hem de özel gereksinimli bireylerin hayatında önemli etkileri olduğu bilinmektedir. Bu durumdan dolayı bu araştırmada hafif düzey zihinsel yetersizliği bulunan ortaokul özel eğitim sınıfı öğrencilerinin akıcı okuma ve okuduğunu anlama becerileri üzerinde akıcı okuma ve okuduğunu anlama destek eğitim programının (OKA2DEP) etkisini incelenmiştir. 
Bu araştırmada tek-denekli araştırma yöntemlerinden değişen ölçütler modeli kullanılmıştır. Araştırma kapsamında kelime kartları, tekrarlı okuma yöntemi, hikâye haritası yöntemi ve okuduğunu anlama sorularından oluşan bir akıcı okuma ve okuduğunu anlama paket programı uygulanmıştır. Araştırma grubunu 2021-2022 eğitim öğretim yılında Giresun ilinin Görele ilçesinde bir ortaokulda eğitim gören hafif düzey zihinsel yetersizlik tanısı almış dört ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Uygulama her öğrenci farklı performans gösterdiği için farklı sürelerde tamamlanmıştır. Uygulama ortalama sekiz ile on hafta arasında sürmüştür. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılında araştırmacının görev yaptığı ortaokulda gerçekleştirilmiştir. Veri analizi için grafiksel analiz kullanılmıştır. Araştırmaya katılan öğrenciler ve bu öğrencilerin öğretmenlerinden sosyal geçerlik verileri toplanmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre dört öğrencinin de dakikada doğru okunan kelime sayısında, doğru okuma yüzdesinde ve okuduğunu anlama puanında artış olduğu gözlenmiştir. Çalışmalar tamamlandıktan iki hafta sonra yapılan izleme oturumlarında öğrencilerin bazı izleme oturumlarında son yoklama oturumlarındaki performanslarını koruyabildikleri, bazı izleme oturumlarında ise son yoklama oturumlarındaki performanslarını koruyamadıkları görülmüştür. Bunun yanı sıra tüm öğrenciler izleme oturumlarında başlama düzeyindeki performanslarının üzerinde performans göstermişlerdir. Her gün öğrencilerle sistemli ve düzenli çalışmaların yapılmasının; kelime kartı, tekrarlı okuma ve hikâye haritası yöntemlerinin birlikte kullanılmasının OKA2DEP'in başarıya ulaşmasında etkili olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
Reading skills have important effects in the lives of both individuals with typical development and individuals with special needs. Therefore, in this study, the effect of reading fluency and reading comprehension support education program (OKA2DEP) on reading fluency and reading comprehension secondary school students with mild intellectual disabilities was examined.
In this study, the changing criterion design was used. Within the scope of the research, a reading fluency and reading comprehension package program consisting of vocabulary cards, repeated reading method, story map method and reading comprehension questions was applied. The participants of the consisted of four secondary school students diagnosed with mild intellectual disabilities who attend the special education class of a secondary school in the Görele district of Giresun province in the academic year of 2021-2022. The intervention was completed in different times as each student performed differently. The application lasted between eight to ten weeks on average. The implementation phase of the research was carried out in the secondary school where the researcher was working in the 2021-2022 academic year. The data where analyzed by graphical analysis method. Social validity data were collected from the students participating in the study and their teachers.
Research showed that, there was an increase in the number of correct words read in one minute, the percentage of reading rates and the reading comprehension score of all four students. In the follow-up sessions held shortly after the studies were completed the students were able to maintain their performance in the last probe sessions in some follow-up sessions, while in some follow-up sessions they could not maintain their performance in the last probe sessions. In addition, all students performed above their initial performance in the follow-up sessions. Systematic and regular practice with students every day,  and combining word cards, repeated reading and story map methods play an important role in the effectiveness of OKA2DEP.