Yemeye hazır üzüm tanelerinin raf ömürlerinin bazı sanitasyon uygulamalarıyla uzatılması
Extending shelf life of minimally processed grapes by some sanitizers
Yazar: EZGİ DOĞAN
Danışman: PROF. DR. MUHARREM ERGUN
Bingöl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma raf ömrü oldukça sınırlı olan yemeye hazır üzüm tanelerinin raf ömrünü uzatmak ve kalite kayıplarını azaltmak amacıyla yapılmıştır. Bu amaç doğrultusunda üzüm taneleri sitrik asit, sodyum hipoklorit, hidrojen peroksit çözeltilerine daldırılarak paketlenmişlerdir.

Araştırma Bingöl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümüne ait Hasat Sonrası Fizyolojisi Laboratuvarı'nda 2015 yılında yürütülmüştür. Araştırmada materyal olarak Elazığ'ın yerel üzümleri olan Ağın Kırmızısı ve Ağın Beyazı üzüm çeşitleri kullanılmıştır. 
Üzümler salkımlar halinde suya (kontrol), sitrik asit (20 g/L), sodyum hipoklorit (50 mg/L), hidrojen peroksit (20 g/L) çözeltilerine 1 dakika süre batırılmıştır. Çözeltilerden çıkarılan salkımlardan, önce taneler ayıklanmış daha sonra meyve sapı ve torus üzüm tanelerinden uzaklaştırılmıştır. Üzüm tanelerinde renk, şekil, irilik, çürüklük vb. özellikler dikkate alınarak bir elemeye gidilmiştir. Seçilen örnek üzüm taneleri belirli miktarlarda plastik kaplara (PET) yerleştirilmiş ve 4°C'ye ayarlı inkübatörde 10 gün boyunca depolanmıştır.

Elde edilen bulgular sitrik asit, sodyum hipoklorit, hidrojen peroksit çözeltilerinin taze hazırlanmış üzüm tanelerinin raf ömrünü uzatmak için başarılı bir şekilde kullanılabileceğini göstermiştir. Özellikle sitrik asit bitkileri tarafından üretilen doğal bir ürün olma özelliğindedir. Bu özelliğinden dolayı üzümlerin sanitasyonunda belirtilen dozda ticari olarak kullanılabileceği bu çalışma ile ortaya konulmuştur. 

Anahtar Kelimeler: yemeye hazır üzüm taneleri, sitrik asit, hidrojen peroksit, sodyum hipoklorit

Abstract:
The aim of the study was to extend the shelf life andto minimize the quality loss of minimally processed grapes. Grapes were packaged after dipping citric acid, sodium hypochlorite, hydrogen peroxide solutions.

The study was conducted in the postharvest laboratory of Horticultural Department of Bingol University during 2015. Ağın Beyazı and Ağın Kırmızısı grape varieties which are indigenous to Elazığ providence were used in the present study. Grape clusters were dipped in tap water (control) citric acid (20 g/L), sodium hypochlorite (50 mg/L), hydrogen peroxide (20 g/L) solutions for 1 min. Pedicel andtorus were detached from berries after removing from the solutions. Berries were selected according to color, shape, decay, defect, etc. Selected berries were placed into clamshells (PET) and stored 4°C' for 10 days.

The results indicate that citric acid, sodium hypochlorite, hydrogen peroxide solutions can be used very effectively for extending shelf life of minimally processed grapes. Citric acid is a natural compound synthesized by plant; therefore, it may be used commercially in grape surface sanitation proved by the present study. 

Keywords: Minimally processed grape, fruit surface sanitation, citric acid, sodium hypochlorite, hydrogen peroxide