Ayçiçeğinde farklı sıra üzeri mesafelerinin verim ve kalite üzerine etkilerinin belirlenmesi
Determination of effects on yield and quality in sunflower of different intra-row spacing
Yazar: ALİ GÜL
Danışman: PROF. DR. FİKRET AKINERDEM
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma; ayçiçeği (Helianthus annuus L.) çeşitlerinde verimin ve bazı tarımsal özelliklerinin üzerine farklı sıra üzeri mesafelerinin etkilerini belirlemek amacıyla Konya koşullarında 2017 yılında yürütülmüştür. Deneme; Tesadüf Bloklarında Bölünmüş Parseller Deneme Desenine göre 4 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Araştırmada, deneme materyali olarak 3 yağlık ayçiçeği çeşidi (Sirena, Baron ve Alcantara) sıra arası 70 cm, sıra üzeri ise 15, 20 ve 25 cm olacak şekilde denemeye alınmıştır. Denemede bitki boyu, tabla çapı, bin tane ağırlığı, tane verimi, yağ oranı ve yağ verimi özellikleri incelenmiştir.
Araştırmadan elde edilen verilere göre tane verimi bakımından çeşitler ve sıra üzeri mesafeleri arasında istatistiki olarak önemli farklılıklar tespit edilmiştir. Sıra üzeri mesafeleri ortalaması olarak en yüksek tane verimi 425.78 kg/da ile Alcantara çeşidinden elde edilmiştir. Çeşitlerin ortalaması olarak en yüksek tane verimi ise 445.89 kg/da ile 25 cm sıra üzeri mesafesinden elde edilmiştir. Araştırmada sıra üzeri mesafesinin artması araştırmada kullanılan yağlık ayçiçeği çeşitlerinde verim artışına neden olmuştur. Deneme sonucuna göre en yüksek tane verimi 25 cm sıra üzeri mesafeden elde edilmiştir. Sonuç olarak, Konya ekolojik koşulları için en uygun ayçiçeği çeşidi Alcantara ve bitki sıklığı için ise 70 x 25 cm alarak belirlenmiştir.

Abstract:
This research was conducted to determine the effects on different the intra-row spacing on yield and some agricultural traits of sunflower (Helianthus annuus L.) varieties under Konya ecological conditions in 2017. The research was made in "Split Plots in Random Blocks" design with four replications. In the research, three sunflower varieties (Sirena, Baron and Alcantara) were used as material with 70 cm in the row distances and 15, 20 and 25 cm in the intra-row spacing respectively. Plant height, head diameter, the weight of 1000 seed, seed yield, oil ratio and oil yield were investigated in the research.
According to the results of the research, significant differences were found between the varieties and their intra-row spacing in terms of the seed yield statistically. The highest seed yield was obtained from the Alcantara variety with 425.78 kg da-1 as the average of the intra-row spacing. The highest seed yield was obtained from 25 cm in the above-line distances with 445.89 kg da-1. The increase in the intra-row spacing in the research has caused an increase in the yield of the sunflower varieties which were used in the research. According to the conclusions of the research, the highest seed yield was obtained from 25 cm in the intra-row spacing. As a result, the most suitable sunflower varieties were determined as Alcantara variety for Konya ecological conditions and the most suitable sowing frequency was determined as 70 x 25 cm.