İnsan hakları ve vergilendirme: Mülkiyet hakkı yönünden İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi'ne kişisel başvuru
Human rights and taxation: individual application to European Court of Human Rights concerning the right of property
Yazar: GAMZE GÜMÜŞKAYA
Danışman: PROF. DR. ESRA EKMEKÇİ ÇALICIOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Mali Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Hukuk = Law ; Maliye = Finance
Dizin: Mülkiyet hakkı = Property right ; Vergi mevzuatı = Tax legislation ; Vergi mükellefi = Taxpayer ; Vergi tarhı = Tax assessment ; Vergi toplama = Tax collection ; Vergi uyuşmazlıkları = Tax conflicts ; Vergi yargısı = Tax justice ; Vergilendirme = Taxation ; İnsan Hakları Mahkemesi = Human Rights Court ; İnsan hakları = Human rights

Özet:
Bu çalışmada, vergilendirme sürecinde yapılan mülkiyet hakkı ihlali iddiaları yönünden İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi'ne kişisel başvuru yolu incelenmektedir. İncelemede kullanılan yöntem, kişisel başvuruya ilişkin usule ve esasa yönelik genel kuralların belirlenmesi ve bu kuralların, vergisel uyuşmazlıklar özelinde değerlendirilmesidir.Yapılan incelemeye göre, esas olarak iki sonuca ulaşılmıştır.Birincisi, vergisel uyuşmazlıklar ile ilgili davalarda mülkiyet hakkı etkili olarak korunmamaktadır. Bunun ana sebebi, vergilendirme alanında Sözleşen Devletlerin geniş takdir yetkilerinin bulunması, dolayısıyla Sözleşme organlarının bu yetkinin Sözleşme'ye uygun olarak kullanılıp kullanılmadığının sorgulanmasında genellikle çekimser kalmalarıdır. İkinci sonuç ise, birinci sonucun tersine bir gelişim/değişim sürecinin sinyallerini veren içtihatların da bulunmasıdır.Kanımızca içinde bulunduğumuz ?İnsan Hakları Çağı?nda, ?vergilendirme yetkisi? ve ?vergi ödevi? kavramlarının İnsan Hakları Mahkemesi tarafından yeniden okunması gerekmektedir. Devletlerin vergisel hususlarda takdir yetkisinin varlığı, vergilendirme sürecinde insan hakları ihlallerine onay vermek ya da ihlalleri önemsememek sonucunu doğurmamalıdır. Söz konusu yetki kullanımlarının sınırı ?insan hakları? olmalıdır.

Abstract:
In this research, the individual application to European Court of Human Rights concerning the violations of the right of property during the taxation process has been analized. In this analyze, firstly, the general rules, which can be classified as the procedure and merits; secondly the reflection of this rules to the applications concerning tax issues have been explained.As conclusion, two results are determined.Firstly, in the cases about tax issues, the right of property is not effectively protected. The main reason of this lies on the fact that in the area of taxation Contracting Parties have a wide margin of appreciation. That?s why Convention organs have usually abstained from judging about the exersion of the authorities. Second result is that there is also established jurisprudence that gives signals for developments and changes on the contrary of the former conclusion.Present author argues that in our age which can be defined as ?Human Rights Age?, European Court of Human Rights must re-read the concepts of ?taxation power? and ?tax obligation?. The presence of national taxation power neither confirms the violations of human rights in the process of taxation, nor omits them. The limit of the foregoing exersion of power should be ?human rights?.