Kronik spontan ürtiker hastalığında 7-dehidrokolesterol redüktaz, 25-hidroksi vitamin d ve kortizol düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between 7-dehydrocholesterol reductase, 25-HFDROXY vitamin d and cortisol levels in chronic spontaneous urticaria
Yazar: EREN VURGUN
Danışman: DOÇ. DR. GÜLCAN GÜNTAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Okmeydanı Eğitim. ve Araştırma. Hastanesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Dehidroepiandrosterone sülfat = Dehydroepiandrosterone sulfate ; Hidrokortizon = Hydrocortisone ; Kolesterol = Cholesterol ; Vitamin D = Vitamin D ; Ürtiker = Urticaria

Özet:
Amaç: Kronik spontan ürtiker (KSÜ) hastalarındaki kolesterol, steroid hormonlar (kortizol ve dehidroepiandrosteron-sülfat (DHEA-S)), 25-hidroksi vitamin D (25(OH)D) ve 7-dehidrokolesterol redüktaz (DHCR7) düzeylerini incelemek ve aralarındaki ilişkileri araştırmaktır.
Gereç ve Yöntem: Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dermatoloji Polikliniği'ne sabah saat 08-10 arasında aç karnına başvurup KSÜ tanısı almış olan ve çalışmaya dahil edilme/dışlanma kriterlerini karşılayan 50 gönüllü ve 30 sağlıklı kontrol çalışmaya dahil edildi. KSÜ ve kontrol gruplarının stres düzeyleri algılanan stres ölçeği (ASÖ) ile belirlendi. KSÜ hastalarının ürtiker aktiviteleri de ürtiker aktivite skoru 7 (ÜAS7) ölçeği ile tespit edildi. Tüm katılımcıların serum total kolesterol, HDL, LDL, trigliserid, DHEA-S, kortizol, 25(OH)D ve DHCR7 düzeyleri ölçüldü ve karşılaştırıldı.
Bulgular: KSÜ grubunun DHEA-S ve 25(OH)D düzeyleri kontrol grubundan düşük (sırasıyla; p<0,001 ve p<0,001); stres düzeyleri ve kortizol/DHEA-S oranları ise yüksek bulundu (sırasıyla; p<0,001 ve p=0,003). Kontrol grubunda 25(OH)D düzeyleri ile kortizol düzeyleri ve kortizol/DHEA-S oranları arasında anlamlı pozitif korelasyon gözlenirken (sırasıyla; r=0,60, p<0,001 ve r=0,38, p=0,041); KSÜ grubunda ise 25(OH)D ile DHEA-S düzeyleri arasında anlamlı pozitif korelasyon gözlendi (r=0,30, p=0,03).
Sonuç: KSÜ hastalarında DHEA-S düzeylerini kontrol grubundan düşük ve kortizol/DHEA-S oranlarını ise yüksek bulduk. Bu bulgu KSÜ hastalarında, yüksek olduğunu gösterdiğimiz stres düzeylerine bağlı olarak, adrenal steroidogenezde DHEA-S sentezinden kortizol sentezi yönüne doğru bir hormonal kayma olduğunu ve KSÜ hastalarındaki düşük DHEA-S düzeylerinin de HPA aksındaki bu adaptasyon veya disfonksiyona sekonder olduğunu düşündürmektedir. KSÜ hastalarının serum 25(OH)D düzeylerinin de kontrol grubundan düşük olduğunu bulduk. Kontrol grubunda kortizol düzeyleri ve kortizol/DHEA-S oranları ile korele olan 25(OH)D düzeylerinin KSÜ grubunda azalmış olan DHEA-S düzeyleri ile korelasyon göstermesi, 25(OH)D düzeyinin HPA aksı ve steroidogenez ile ilişkili olabileceğini göstermektedir.

Anahtar kelimeler: kronik ürtiker, 25(OH)D, kortizol, DHEA-S, DHCR7

Abstract:
Aim: The aim of the study was to evaluate the levels of cholesterol, steroid hormones (cortisol and dehydroepiandrosterone-sulphate (DHEA-S)), 25-hydroxyvitamin D (25(OH)D) and 7-dehydrocholesterol reductase (DHCR7) and to investigate the relationships between them in chronic spontaneous urticaria (CSU) patients.
Materials and Methods:  From the Dermatology Outpatient Clinic of Okmeydani Training and Research Hospital, 50 patients who had diagnosed with CSU and 30 healthy controls were enrolled into the study. Stress levels of CSU and control groups were determined by perceived stress scale-14 (PSS-14). The activity of urticaria of the patients was also determined by urticaria activity score (UAS7). Fasting serum total cholesterol, HDL, LDL, triglyceride, DHEA-S, cortisol, 25(OH)D and DHCR7 levels of the participants were measured and compared.
Results: DHEA-S and 25(OH)D levels of CSU patients were lower than the controls (p<0.001 and p<0.001, respectively) while stress level and cortisol/DHEA-S ratio were higher (p<0.001 and p=0.003, respectively). 25(OH)D levels showed positive correlation with cortisol levels and cortisol/DHEA-S ratio in controls (r=0.60, p<0.001 and r=0.38, p=0.041, respectively). There was a positive correlation between 25(OH)D and DHEA-S levels in CSU patients (r=0.30, p=0.03).
Conclusion: Higher cortisol/DHEA-S ratio in CSU patients who have higher stress level supports a hormonal shift towards cortisol synthesis in adrenal steroidogenesis. This finding suggests that lower levels of DHEA-S in CSU patients are secondary to this HPA axis adaptation or dysfunction. The observed correlations between 25(OH)D and cortisol, cortisol/DHEA-S, DHEA-S in controls and CSU patients indicate that the level of 25(OH)D could be associated with HPA axis and steroidogenesis.

Key words: chronic urticaria, 25(OH)D, cortisol, DHEA-S, DHCR7