Hemofili ve von willebrand hastalarında morbidite ve kanama odaklarının araştırılması
Research of morbidity and bleeding areas of hemophilia and von willebard disease
Yazar: FATİH ÇELEBİ
Danışman: PROF. DR. SALİH AKSU
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Hemartroz = Hemarthrosis ; Hematoma = Hematoma ; Hemofili = Hemophilia ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Morbidite = Morbidity ; Von willebrand hastalığı = Von willebrand's disease

Özet:
Hemofili, faktör VIII veya IX eksikliği sonucunda gelişen X' e bağlı resesif geçiş
gösteren doğumsal bir kanama bozukluğudur. Vakaların yaklaşık 1/3 kadarı aile
öyküsü olmaksızın hastalık spontan de-novo mutasyonlar ile ortaya çıkabilir
Eklem içi (hemartroz) ve kas içi (hematom) kanamalarla kendini gösteren bir grup
hastalıktır. Faktör VIII eksikliği Hemofili A, faktör IX eksikliği ise Hemofili B
olarak adlandırılır.
Hemofili A yaklaşık 5.000-10.000 erkek doğumunda bir olarak görülürken, sıklığı
Hemofili B' ye göre 5-6 kat daha fazladır. Tüm hemofiliklerin %85'ini Hemofili A,
%15 kadarını ise hemofili B oluşturmaktadır. Hastalık insidansı ırksal farklılık
göstermez tüm coğrafyalarda aynı orandadır. Tanısı yaşla birlikte artar.
Çalışmamızda Hemofili A, B ve Von Willebrand hastalarında kanama sıklıkları,
kanama odakları ve bu hastalarda gelişebilecek inhibitör sıklığı ve kanama odakları
değerlendirildi. İnhibitör olan ve olmayan hastalar arasında kanama farklılıkları ele
alındı. Faktör düzeylerine göre sınıflandırılan ağır, orta ve hafif hemofili hastalarında
inhibitör görülme oranları ve bu hastalarda gelişebilecek eklem deformitelerinin
sıklığı ele alındı. İnhibitör pozitif olan grup yüksek titrede ve düşük titrede pozitif
olarak sınıflandırıldı. Her iki grup arasında ki kanama farklılıkları değerlendirildi.
Ayrıca kanama sıklığını ve buna bağlı kas eklem deformitelerinin azaltılmasını
sağlayan bir yöntem olan profilaktik faktör kullanımının profilaksi almayan gruba
göre farklılıkları ele alınmaya çalışıldı. Hastalarda transfüzyon ihtiyacı
değerlendirildi.
Ağır, orta ve hafif hemofili hastalarında görülen Hepatit ve HIV pozitifliğinin
sıklığına bakıldı. Von Willebrand Hastalarının kanama odaklarının ve kanama
sıklıklarının hemofili hastaları ile benzerlikleri ele alındı.
Hastaların bu doğrultuda geçmişe yönelik Hacettepe Üniversitesi Hematoloji
Bölümü'ne başvuruları, acil servise başvuruları, hastalara yazılan faktör raporları,
faktör ve inhibitör düzeyleri ile hastalara bakılan viral serolojiler Hacettepe
Üniversitesi hastane bilgi sistemine kayıtlı verilerden elde edildi. Sonuçlar
retrospektif olarak değerlendirildi
Çalışmada yer alan ağır von Villebrand Hasta grubuna dahil olan kadın hastaların
Hemofili A'da ki gibi faktör replasmanına ihtiyaç duydukları ve kanama odaklarının
benzer olduğu görüldü. Ağır hemofili hasta grubunun orta ve hafif gruba göre daha
sık faktör replasmanına ihtiyaç duyduğu, bu hastalarda kanama sıklığının daha çok
olduğu ve hastalarda daha sık inhibitör geliştiği görüldü. Hastalarda replasman
sıklığının gelişen inhibitör sıklığı ile arasında anlamlı bir ilişki olduğu görüldü.
Profilaksi alan grupta almayan gruba göre kanama sıklığı, kanama odaklarının,
inhibitör gelişiminin anlamlı şekilde farklı olmadığı görüldü. Bu sonuç tezimizde yer
alan hastalarda ilerleyen yaşlarda profilaktik tedavi başlanmasına ve immun
toleransın yaşla azalmasına bağlandı. Ayrıca yüksek titrede ve düşük titrede pozitifliğe sahip hemofili hastalarında kanama odakları arasında fark olmaması hasta
sayısının az olmasında bağlandı.
Hastalarımızda Hepatit B ve C görülme sıklığının litaratürdeki bilgilere benzer
olduğu görüldü. Ülkemizde hemofilik hastalarda HIV prevelansının diğer ülkelere
göre daha düşük olmasına nedeni olarak; 1980'lerde kontaminasyon riski yüksek
olan yurtdışı kaynaklı ticari plazma ürünleri yerine ülkemizde taze donmuş plazma
kullanılması ve bu dönemlerde Türkiye'de HIV infeksiyonu prevelansının düşük
olması olarak düşünüldü.

Abstract:
Hemophilia, factor VIII or IX deficiency develops as a result. Hemophilia is a
congenital bleeding disorder, X-linked recessive disease. 1/3 of Hemophilia patients have no
family history. The disease can be caused by spontaneous de novo mutations.
Hemophilia A; deficiency of factor VIII and Hemophilia B; deficiency of factor IX also
called Christmas disease. Hemophilia A occurs in approximately 1 in 5000- 10000 live male
births. Hemophilia B occurs in approximately 1 in 30,000 live male births. Hemophilia
occurs in all ethnic groups and throughout the world. Hemophilia diagnosis increases with
age.
Hemophilia A, B and von Willebrand patients were evaluated in the frequency of bleeding,
Inhibitor prevalence, bleeding areas with our study. According to hemophilia factor levels
were divided into three groups. Severe hemophilia is defined as <1 percent factor activity.
Moderate hemophilia is defined as a factor activity level ≥1 percent of normal and <5
percent of normal; Mild hemophilia is defined as a factor activity level ≥5 percent of normal
and <40 percent of normal.
The most frequent and most dangerous adverse effect of factör treatment is the develoment
of alloantibodies to Factor VIII, called inhibitör. Hemophilia patients which has positive for
inhibitör divided two subgrups; low- or high-responding inhibitors. Bleeding incidance and
areas are not statiscally different among this subgroups. This result was attributed to small
number of patients in our study. Hemophilia patients using prophylactic factor was
determined. haemophilia patients using prophylactic factor compared to not using
prophylactic factor.
Female patients described as severe von Villebrand disease. Von Willebrand patients were
evaluated for incidence of bleeding and bleeding areas. Bleeding areas of hemophilia
patients and severe von Willebrand are similarly. Hemophilia patients are evaluated for
prevalence of hepatitis and HIV.
Hemophilia patients' retrospective datas and applications of Hacettepe University
Department of Hematology and emergency service were evaluated for viral serology and
written factors reports. The results were evaluated retrospectively.
Patients with severe hemophilia need more frequently factor replacement than patients with
modarate and mild hemophilia. As a result It was found more frequently develop inhibitors.
In our study, these results were statistically significant. The frequency of bleeding, bleeding
areas, frequency of inhibitör develoment are not statiscally different among patients who
takes or not profilactic faktor replasment. This result was attributed to initiation of
prophylaxis in older ages and decreased immune tolerance was linked to age.
Incidence of hepatitis B and C were found to be similar in the literature. Hemophilic patients
with HIV prevalence in our country is lower than in other countries. This result was
attributed to using fresh frozen plasma than commercial plasma products which has high risk
of contamination and low incidance of HIV in our country at 80'.