hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Periyodik katsayılı lineer fark denklem sistemlerinin schur kararlığı ve salınımlığı üzerine
On schur stability and oscillation of linear difference equation systems with periodic coefficients
Yazar: SHUAIBULLAH OMARY
Danışman: DOÇ. DR. AHMET DUMAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Bu çalışmada, periyodik katsayılı lineer fark denklem sistemlerinin çözümlerinin Schur kararlı
ve salınımlılık tanımları verilip, periyodik katsayılı lineer fark denklem sistemlerin hem Schur kararlı
hem de sıfıra yakınsayarak salınımlı olduğu durumlar incelenmiştir. Ayrıca hem Schur kararlı hemde
sıfıra yakınsayarak salınımlı olan bir periyodik katsayılı lineer fark denklem sisteminin hangi bozunumlar
altında hem Schur kararlı hemde sıfıra yakınsayarak salınımlı kaldığını ifade eden yeni süreklilik
teoremleri elde edilmiştir. Ayrıca, elde edilen sonuçlar nümerik örneklerle desteklenmiştir.

Abstract:
In this study, Schur stable and oscillatory definitions of the solutions of linear difference
equation systems with periodic coefficients are given and the cases where the linear difference equation
systems with periodic coefficients are both Schur stable and oscillate by approaching zero are examined.
In addition, new continuity theorems expressing under which perturbations a linear difference equation
system with periodic coefficients which is both Schur stable and oscillate by approaching zero, remains
both Schur stable and oscillate by approaching zero, are obtained. In addition, the obtained results are
supported with numerical examples.
Yürünebilirlik ilkelerinin Konya Zafer Yaya Alanı örneğinde değerlendirilmesi
Assessing the walkability princibles in the case of Konya Zafer Pedestrian Area
Yazar: ESRA BARAN ÇETİN
Danışman: PROF. DR. ÜMMÜGÜLSÜM DAĞLIOĞLU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Dış mekan = Outdoor ; Yürüme = Walking

Özet:
Kentsel mekanlar yaşanabilirliği olduğu sürece canlıdır. Yaşanabilirlik ise insanların o mekanları tercih etmesiyle oluşmaktadır. Günümüzde gelişen teknoloji ve ulaşım araçları her ne kadar hayatımızı kolaylaştırsa da insanları sosyal çevreden kopuk içe dönük tek düze bir yaşama doğru itmektedir. Artan trafik yoğunluğu, trafikte harcanan zaman kullanıcıların sosyal çevreyle olan bağlarını zayıflatmaktadır. Bu tekdüzelikten ve monotonluktan kurtulmak için her geçen gün yaşayan, insan–insan ilişkisinin rahat kurulabildiği kentsel mekanlara ihtiyaç duyulmaktadır. Kentsel mekanların yaşanabilir ve canlı olması ise kullanıcıların yürüme eylemi ile doğrudan ilişkilidir. Bir mekanın yürünebilir olması insanların günlük ihtiyaçlarını zamandan tasarruf ederek gerçekleştirmelerine ve sosyalleşmelerine olanak tanımaktadır. Bu araştırmada yürünebilirliği etkileyen ilkeler literatür taraması eşliğinde güvenlik, çeşitlilik, erişebilirlik, okunabilirlik ve konfor olarak belirlenmiştir. Belirlenen ilkeler, davranış haritaları ve hazırlanan kontrol listesi ile desteklenerek araştırma alanı olan Zafer Yaya Alanında değerlendirilmiş ve yürünebilirliğin geliştirilmesine yönelik öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
Urban spaces are lively as long as they are livable. Livability is created by people choosing those spaces. Nowadays, advancing technology and transportation, while making our lives easier, are pushing people towards a disconnected, inward, monotonous life. 
Increasing traffic congestion weakens users' social connections by consuming time in traffic. To break free from this uniformity and monotony, there is a growing need for urban spaces where living is possible and human relationships can be easily established. The liveliness and livability of urban spaces are directly related to the act of walking. A space being walkable allows people to save time on their daily needs and socialize. The walkability of spaces is directly related to criteria such as safety, diversity, accessibility, legibility, and comfort. The established principles, behavior maps, and prepared checklist were evaluated in the research area of Zafer Pedestrian Area and suggestions were developed to improve walkability.
Meşrutiyetten devrime Güney Azerbaycan bağımsızlık hareketleri (1906-1979)
Independence movements of South Azerbaijan from Constitution to revolution (1906-1979)
Yazar: İSMAİL YURDAKURBAN
Danışman: PROF. DR. KEMAL ÖZCAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
XX. yüzyıl tüm dünyada mevcut durumun sorgulandığı ve rejim değişikliklerinin meydana geldiği bir dönemdir. İngiliz ve Rus hâkimiyet mücadelesi altındaki İran bu tür rejim hareketlerinden büyük ölçüde etkilenmiştir. Bu tez İran'da meydana gelen rejim hareketlerini 1906 yılında meydana gelen Meşrutiyet hareketinden başlayarak, Pehlevi Hanedanı ve 1979 Devrimi'ne kadar incelemektedir. Tarihi olarak iki devrim arası dönem belirlenirken coğrafya olarak özel bir konumu olan Güney Azerbaycan bölgesi seçilmiştir. Bu bölge ve merkez olarak Tebriz düşünce hareketlerinin merkezi olmuştur. İngiliz ve Rusların hâkimiyet mücadelesine karşı çeşitli fikirler öne sürülmüş ve bağımsızlık hareketleri yürütülmüştür. Kaçar hanedanının yıkılması bağlamında artan dış etkiler ve Pehlevi dönemi Fars milliyetçiliği perspektifinden değerlendirilmiştir. Ardından İkinci Dünya Savaşı sonrası gelişmeler ve İran İslam Devrimi'ne giden süreç açıklanmıştır. Çalışmanın konusunu oluşturan dönemde Tebriz'in önemli bir siyasi ve ekonomik merkez olduğu ve etkinlik gösterdiği tespit edilmiştir. Araştırmada arşiv belgeleri, süreli yayınlar ve basılı kaynaklardan faydalanılmıştır.

Abstract:
The twentieth century was a period marked by questioning the status quo and witnessing regime changes worldwide. Iran, amidst the struggle for dominance between the British and Russians, was significantly impacted by such regime shifts. This thesis delves into Iran's regime movements, spanning from the Constitutional Monarchy movement in 1906 to the Pahlavi Dynasty and the 1979 Revolution. In delineating the historical period between these two revolutions, special attention is given to the Southern Azerbaijan region due to its unique geographical significance. Tabriz, serving as the region's hub, emerged as a center for intellectual movements. Various ideologies were proposed, and independent movements were undertaken in defiance of British and Russian dominance. The escalating external influences amid the collapse of the Qajar dynasty and during the Pahlavi era were analyzed through the lens of Persian nationalism. Subsequently, the post-Second World War developments and the path leading to the Islamic Revolution in Iran were elucidated. It was concluded that Tabriz played a crucial role as a political and economic center during the studied period. The research relied on archival documents, periodicals, and printed sources for its analysis.
Afganistan'da İslam aile hukukunun kanunlaştırılması
Codification of Islamic family law in Afghanistan
Yazar: ZAFER AHMET KARİZADE
Danışman: DOÇ. DR. ABDULLAH ACAR
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: Afganistan hukuku = Afghanistan law ; Aile hukuku = Family law

Özet:
VII. yüzyılda bugünkü Afganistan'ın da içinde bulunduğu Horasan bölgesinin İslamiyet'le tanışmasıyla beraber o dönemde mevcut olan dinlerin yerini İslam dini ve uygulanan hukuk sistemlerin yerini İslam hukuku almıştır. İslam dünyasında mezheplerin oluşmasıyla beraber Afganistan bölgesinde Hanefî fıkhı yaygınlık kazanmıştır. Hanefî fıkhı hem yargı hem fetvada önemli rol oynamıştır. Sultan Mahmud Gazneli döneminden itibaren mahkemelerde kullanılmak üzere fetva türü eserler, tedvin edilip kanunlaştırılmaya başlansa da özellikle aile hukuku alanında reformsal kanunlaştırma hareketi Emanullah Han döneminde (1919-1929) başlatılmış ve Nizâmnâme-i Nikâh adıyla reformsal kanun çıkartılmıştır. Emanullah Han sonrası aile hukuku alanında 1977 yılına kadar çıkartılan kanunların muhtevası dar ve Hanefi mezhebine bağlı kanunlardır. 1977 yılında Hanefi mezhebine ağırlıklı olarak yer vermekle beraber diğer İslami mezhep ve görüşlere de yer veren Afgan Medeni Kanunu çıkartılmıştır. Söz konusu kanun, yürürlüğe girdiği tarihten itibaren Afganistan yönetiminin Taliban tarafından ele geçirilinceye kadar (2021) yürürlükte kalmıştır. Taliban döneminde Afgan Medeni Kanunu'nun resmi olarak yürürlükten kaldırıldığı ilan edilmese de mahkemelerde şuan sadece Hanefi fıkhı uygulanmaktadır.

Abstract:
Islam was introduced to the Khorasan area, encompassing present-day Afghanistan, during the 7th century, leading to the displacement of existing religions and the substitution of Islamic law for previously employed legal frameworks. As various sects emerged within the Islamic realm, Hanafi jurisprudence gained prevalence in Afghanistan, significantly influencing both judicial rulings and religious decrees. Since the era of Sultan Mahmud of Ghazni, there has been a start in editing and organizing fatwa-type documents for court use. However, it was during the governance of Amanullah Khan (1919-1929) that a significant movement towards reform, particularly in family law, was instigated, resulting in the implementation of a progressive legal framework known as the Nizâmnâme-i Nikâh. From the era following Amanullah Khān until 1977, the legislation pertaining to family law was limited and primarily aligned with the Hanafi sect. However, in 1977, the Afghan Civil Code was introduced, incorporating predominantly Hanafi principles while also accommodating perspectives from other Islamic sects. The law remained effective from its enactment until the Taliban seized control of Afghanistan in 2021. While the Afghan Civil Code wasn't formally revoked by the Taliban, the courts now exclusively adhere to Hanafi jurisprudence.
Osmanlı muhakeme hukukunda işkence yasağı
The prohibition of torture in Ottoman procedural law
Yazar: MUSA SÜHEYL BAYSAL
Danışman: PROF. DR. NURAN KOYUNCU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law ; Tarih = History
Dizin: Ceza hukuku = Criminal law ; Kamu hukuku = Public law ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı hukuku = Ottoman law ; Tanzimat Fermanı = Tanzimat Fermanı ; İslam muhakeme hukuku = Islamic judgement law ; İşkence = Torture

Özet:
İşkence, tarih boyunca var olmuş ve çeşitli amaçlarla kullanılmış bir uygulamadır. Yaralama sınırını aşan yerlerde bağımsız bir suç olarak, muhakemede bir sorgu vasıtası olarak, infaz safhasında bir araç olarak farklı şekillerde kullanılagelmiştir. Hukuk sistemleri kimi zaman bu uygulamayı yok sayarak örtülü bir şekilde uygulanmasına müsaade etmiş, kimi zaman hukuken tanıyarak meşru bir araç olarak kullanmış, kimi zaman ise bu uygulamayı bir yasak olarak kabul etmiştir. Batı'da özellikle aydınlanma sonrası dönemde bu uygulamanın yasaklanması yönünde ciddi adımlar atılmıştır. Günümüzde mutlak yasak kabul edilen bu uygulama sanığın sahip olduğu hakların başında gelmektedir.
Çalışmamızda Osmanlı hukukunda muhakeme alanında, şüpheli/sanığın sorgulanması esnasında işkencenin yasaklılığı hususunu ele alacağız. Bu kapsamda ilk bölümde işkencenin tarihi, Batı'da ve İslam hukukunda bu husustaki gelişim, Osmanlı'da bu konuda kullanılan kavramlar, bu hususla ilgili temel kavramlar aktarılacaktır. İkinci bölümde klasik dönem, mevzuat, doktrin ve uygulama yönüyle ele alınacaktır. Son bölümde ise Tanzimat ve Tanzimat Dönemi'nin bu husustaki getirdikleri ferman ve kanunnameler aracılığıyla kronolojik olarak incelenecektir.

Abstract:
Torture is a practice that has existed throughout history and has been used for various purposes. It has been used in different ways, as an independent crime where it exceeds the limit of injury, as a tool of interrogation in the trial, and as a tool in the execution phase. Legal systems have sometimes have turned a blind eye and allowed it to be implemented covertly, sometimes recognized it legally and used it as a legitimate tool, and sometimes prohibited this practice. In the West, especially in the post-enlightenment period, serious steps were taken to ban this practice. Today, this prohibition is widely considered an absolute right for any individual accused of a crime.
In our study, we will discuss the prohibition of torture during the interrogation of the suspect/defendant in the field of trial in Ottoman legal system. In the first part, the history of torture, the development of this issue in the West and Islamic law, the concepts used on this subject in the Ottoman Empire, and the basic concepts related to this issue will be explained. In the second part, the classical period will be discussed in terms of legislation, doctrine and practice. In the last chapter, Tanzimat and the Tanzimat Period's implications on this subject will be examined chronologically through the edicts and laws.
Yâresân (Ehl-i Hak) cemaatinin teşekkül süreci ve inanç esasları
The formation process of the Yāresān (Ahl al-Haqq) community and its principles of faith
Yazar: MOHAMMAD DAWOD HAJIZADA
Danışman: DOÇ. DR. AYTEKİN ŞENZEYBEK
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Mezhepleri Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion ; Tarih = History

Özet:
Yâresân (Ehl-i Hak) inancının temelini zuhur ve tecelli gibi düşünceler oluşturmaktadır. Bu inanışa göre Tanrı birçok bedende zuhur etmiştir. Ancak O'nun en önemli zuhuru Hz. Ali, Şâh Huşin ve Sultan İshak'ın bedenlerinde gerçekleşmiştir. Sultan İshak, Yâresân inancını sistemli hale getiren kişi ve kurucu lider olarak kabul edilir. İshak, bu inanç ve âyinin devam edebilmesi için Yâresân'ın meşhur on bir hanedanının ilk yedisini kurmuştur. Daha sonra dört hanedan kurulmuş ve Yâresân'ın dini merasimleri bu on bir hanedan soyunun liderliğinde devam ettirilmiştir. Yâresân (Ehl-i Hak) inancına göre ruhlar, Tanrı'dan ayrılan bir nur parçası olduğu için tekrar O'na kavuşması gerekir. Bunun için ruhların "dona dona (ruhların bin beden değiştirmesi)" süreçlerini gerçekleştirmesi şarttır. Ehl-i Hak yazarlarından biri olan Nur Ali İlâhî, "dona don" sürecinin seyr-i tekâmül nazariyesiyle gerçekleşeceğini ileri sürmektedir. Yâresân (Ehl-i Hak) mensupları yoğun olarak İran'ın Kirmanşâh, Luristân, Tahran ve Tebriz gibi şehirlerinde yaşamaktadır. Ayrıca Irak'ın Süleymaniye ve Kerkük bölgelerinde yaşayan Kâkaîler de Yâresân mensuplarından sayılmaktadır.     
Anahtar Kelimeler: Yāresān, Ehl-i Hak, Hz. Ali, Sultan İshak, İlâhî Zât, Zuhur, Ruh, Dona don, Seyr-i tekâmül.

Abstract:
The belief of Yāresān (Ahl al-Haqq) is based on ideas such as emergence and manifestation. According to this belief, God has appeared in many bodies. However, His most important manifestation took place in the bodies of Hazrat Ali, Shāh Khushin and Sultan Ishaq. Sultan Ishaq is considered the founding leader and the person who systematized the belief in Yāresān. Ishaq founded the first seven of the eleven famous dynasties of Yāresān in order to perpetuate this belief and ritual. Later, four dynasties were established and the religious ceremonies of Yāresān continued under the leadership of these eleven dynastic lineages. According to the belief of Yāresān (Ahl al-Haqq), since souls are a piece of light separated from God, they must reunite with Him. For this, it is essential for souls to go through the process of "dona dona" (a thousand incarnations of souls). Nur Ali Ilāhī, one of the writers of Ahl al-Haqq, argues that the process of "dona don" can be realized through the theory of evolution (sayr-e tekāmul). The members of Yāresān (Ahl al-Haqq) live mainly in Iranian cities such as Kermanshah, Luristān, Tehran and Tabriz. In addition, the Qāqaīs living in Sulaymaniyah and Kirkuk regions of Iraq are also considered to be members of Yāresān.
Keywords; Yāresān, Ahl al-Haqq, Hazrat Ali, Sultan Ishaq, Divine Essence, Manifestation, Spirit, Dona don, Sayr-e tekāmul.
İlaç dağıtımında e-lojistik uygulamaları: Karaman'da bulunan eczaneler üzerine bir araştırma
E-logistics applications in medicine distribution: A research on pharmacies in Karaman
Yazar: AYŞENUR TUTAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN TELLİ ÜÇLER
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Lojistik Yönetimi Ana Bilim Dalı / Uluslararası Pazarlama ve Lojistik Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ulaşım = Transportation
Dizin: Elektronik lojistik = Elektronic logistic ; Elektronik tedarik = Electronic supply ; Malzeme tedarik sistemi = Material suuply system

Özet:
Küreselleşmenin etkisiyle günümüz işletmeleri birbirleriyle rekabet halinde bulunmaktadırlar. Bu rekabette var olabilmek için hız, maliyet ve kalite gibi unsurların bir arada tutulması gerekmektedir. Tedarik zinciri yönetiminde kullanılan teknolojileri takip etmek bu anlamda büyük önem taşımaktadır. Yakın zamanda tüm dünyayı etkisi altına alan Koronavirüs salgını süresinde bu kriterlerin önemi daha da net anlaşılmıştır. Marketlerde raflar boş kalmış, maske ve ilaç temininde büyük sıkıntılar yaşanmıştır. Aşıların tüm illere etkili bir şekilde dağılması için ise etkili dağıtım, taşıma ve organizasyon sistemlerine ihtiyaç duyulmuştur.
Bu çalışmanın amacı; Karaman ili merkezinde ilaç tedarik zincirinde yer alan eczanelerin tedarik ve dağıtım sistemlerindeki e-lojistik uygulamalarını araştırmaktır. Karaman ili merkezinde bulunan eczanelerin lojistik uygulamalarını ölçmek için anket uygulaması yapılmıştır. Yüz yüze görüşmeler yapılarak eczanelerden veriler toplanmıştır. SPSS aracılığıyla yapılan analizde elde edilen bulgular değerlendirilerek öneriler sunulmuştur.

Abstract:
With the effect of globalization, today's businesses are in competition with each other. In order to exist in this competition, elements such as speed, cost and quality must be kept together. In this sense, it is of great importance to follow the technologies used in supply chain management. During the coronavirus epidemic that has recently affected the whole world, the importance of these criteria has been understood even more clearly. The shelves in the markets remained empty, and there were great difficulties in the supply of masks and medicines. In order to effectively distribute vaccines to all provinces, effective distribution, transportation and organization systems were needed.
The aim of this study; The aim of this study is to investigate the e-logistics applications in the supply and distribution systems of pharmacies in the pharmaceutical supply chain in the center of Karaman. A questionnaire was conducted to measure the logistics practices of pharmacies in the center of Karaman. Face-to-face interviews were conducted and data were collected from pharmacies. The findings obtained in the analysis made through SPSS were evaluated and suggestions were presented.
Sağlık işletmelerinde veri madenciliği ile hasta profillerinin tespiti için bir simülasyon uygulaması
A Simulation application for determining patient profiles with data mining in healthcare facilities
Yazar: MUHAMMET ALİ KAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜMRAN MÜNİRE KAHRAMAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu çalışma, sağlık verilerinin analizine yönelik olarak veri madenciliği tekniklerinden K-Means kümeleme algoritmasını kullanarak hasta profillemesi yapmayı amaçlamaktadır. Sağlık hizmetlerinin daha verimli sunulabilmesi ve hasta yönetiminin iyileştirilmesi hedefiyle, hastaların demografik ve sağlık durumlarına göre farklı segmentlere ayrılması gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında, yaş, vücut kitle indeksi (BMI), hipertansiyon, kalp hastalığı ve sigara içme durumu gibi sağlık göstergeleri temel alınarak her bir hasta profili belirgin özellikleriyle analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, farklı hasta grupları için kişiselleştirilmiş tedavi ve önleyici stratejilerin geliştirilmesi açısından önemli bir temel sunmaktadır. Özellikle yüksek risk grubunda yer alan yaşlı ve kronik hastalık geçmişine sahip bireylerin tanımlanması, bu kişilerin sağlık hizmetlerinden daha etkin faydalanmasını sağlamayı amaçlamaktadır. Bu segmentasyon sayesinde sağlık hizmetlerinin daha etkili bir şekilde yönlendirilmesi ve hastane kaynaklarının daha verimli kullanılması öngörülmektedir. Sonuç olarak, bu çalışma, hasta profillemesinin sağlık sektörü açısından hem bireysel sağlık yönetiminde hem de genel sağlık politikalarının şekillendirilmesinde değerli bir araç olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Veri Madenciliği, Hasta Profilleme, K-Means

Abstract:
This study aims to apply K-Means clustering, a data mining technique, to develop patient profiles through the analysis of health data. With the goal of enhancing healthcare delivery and improving patient management, patients are segmented based on demographic and health status indicators. Key health indicators such as age, body mass index (BMI), hypertension, heart disease, and smoking status were used to categorize and analyze distinct patient profiles. The findings provide a crucial foundation for developing personalized treatment and preventive strategies tailored to various patient groups. In particular, the identification of high-risk individuals—older adults and those with chronic health conditions—seeks to improve access to healthcare services for these populations. This segmentation enables more targeted healthcare provision and efficient use of hospital resources. In conclusion, this study demonstrates that patient profiling is a valuable tool in the healthcare sector, offering benefits both in individual health management and in shaping broader healthcare policies.

Keywords: Data Mining, Patient Profiling, K-Means