Farklı iki ülkede yaşayan kadınların doğum şekli tercihlerinin incelenmesi: Bir karma yöntem çalışması
Examination of birth style preferences women living in two different countries: A mixed method study
Yazar: FARIBA ROSTAMVAND
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUĞBA YILMAZ ESENCAN
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı / Ebelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ebelik = Midwifery

Özet:
Bu araştırma İran ve Türkiye'de yaşayan hiç gebe kalmamış evli kadınların doğum tercihleri ve bu tercihleri etkileyen faktörlerin incelemesi amaçlandı. Araştırma, Temmuz 2023-Ağustos 2024 tarihleri arasında İran ve Türkiye'de yürütüldü. Araştırma, 25'i Türkiye, 25'i ise İran örneklemini oluşturan toplamda 50 kadının katılımıyla gerçekleştirildi. Araştırma verileri video konferans yöntemi ile gerçekleştirilen yarı-yapılandırılmış görüşmeler ve online anket ile elde edildi. Nitel ve nicel olmak üzere karma nitelikte bir araştırma olarak tasarlanan araştırmanın nitel basamağında; fenomenoloji ve durum çalışması olan iki nitel araştırma yaklaşımı kullanıldı. Araştırmanın nicel basamağında ise; tanıtıcı bilgi formu ile elde edilen sosyodemografik veriler ile Gebelik Öncesi Doğum Korkusu Ölçeği ile elde edilen veriler değerlendirildi. Nitel veriler derinlemesine görüşmeler yoluyla toplanmış ve MAXQDA 2024 programı ile analiz edildi. Nicel verilerin analizinde SPSS 26.0 programı (IBM Inc., Armonk, NY, USA) kullanıldı.
Araştırmada Türk ve İranlı katılımcıların yaş ortalamalarının sırasıyla 28,92±5,89 ve 29,8±3,57 olduğu tespit edildi. Türk ve İranlı katılımcıların gebelik öncesi doğum korkusu puanları arasında genel olarak istatistiksel bir fark bulunmamakla birlikte, sezaryen doğum tercih eden kadınların puanlarının, normal doğum tercih eden kadınlardan anlamlı olarak daha yüksek olduğu belirlendi (p<0,05). Katılımcıların doğum şekli tercihleri incelendiğinde, Türklerin %76'sının ve İranlıların %52'sinin normal doğumu tercih ettiği, toplamda ise tüm katılımcıların %64'ünün normal doğum tercih ettiği belirlenmiş olup, doğum şekli tercihlerine göre Türk ve İranlı katılımcılar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Katılımcıların doğum yöntemlerine dair nitel verileri incelendiğinde, normal ve sezaryen doğum yöntemlerini tüm katılımcıların bildiği, normal doğum hakkında en yaygın görüşün sağlıklı bir yöntem olduğu, her iki grupta da normal doğumun ağrılı bir süreç olarak kabul edildiği ve normal doğumun hem kadın hem bebek üzerinde olumlu etkilerinin olduğu yönünde yaygın bir görüş olduğu tespit edildi. Türk ve İranlı katılımcıların sezaryen doğum konusundaki
 
görüşleri incelendiğinde, her iki grup arasında sezaryen doğumun avantajları, zorlukları ve etkileri konusunda önemli farklılıklar tespit edildi. Türk katılımcıların %70'i sezaryen doğumu daha az ağrılı ve daha güvenli bulurken, İranlı katılımcıların %55'inin normal doğumu tercih ettiği belirlendi. Gelecekte doğum sürecinde ebelerden beklentilere ilişkin yapılan değerlendirmede, katılımcıların en yüksek beklentilerinin ebelerin davranışsal ve etik yeterlilikleri üzerine olduğu (Türkiye %92- İran %100- Toplam %96) görülmüştür. Ayrıca, mesleki yeterlilikler ve tutumlar (%50), empati ve anlayış (%42), annenin psikolojisini olumlu yönlendirebilme (%40) gibi alt temalarda da beklentilerin olduğu belirlendi.
Bu araştırmanın bulguları, doğum tercihlerini etkileyen faktörlerin anlaşılması ve doğum hizmetlerinin iyileştirilmesi açısından önemli veriler sundu. Doğum öncesi eğitim programlarının güçlendirilmesi, normal doğumu teşvik edici programların sayısının artırılması, doğum korkusunu azaltmaya yönelik eğitimlerin verilmesi ve ebelerin kadınları doğum sürecine daha iyi hazırlamaları gerektiği sonucuna varıldı. Doğum hizmetlerine erişimin genişletilmesi ve toplumda normal doğumun faydaları hakkında farkındalık oluşturulması da önemli bir gereklilik olarak değerlendirildi.

Abstract:
In this study, the aim was to examine the birth preferences of married women who have never been pregnant living in Iran and Turkey, as well as the factors influencing these preferences. The research was conducted in Iran and Turkey between July 2023 and August 2024. The study was carried out with the participation of 50 women, with 25 from Turkey and 25 from Iran forming the sample. Data were collected through semi-structured interviews conducted via video conference and through online surveys. Designed as a mixed-method study comprising both qualitative and quantitative approaches, the qualitative phase employed two qualitative research methodologies: phenomenology and case study. In the quantitative phase, sociodemographic data obtained from the introductory information form and data obtained from the Pre- Pregnancy Birth Fear Scale were evaluated. Qualitative data were collected through in- depth interviews and analyzed using the MAXQDA 2024 software. For the analysis of quantitative data, the SPSS 26.0 program (IBM Inc., Armonk, NY, USA) was used.
The study found that the average ages of Turkish and Iranian participants were
28.92±5.89 and 29.8±3.57, respectively. Although there was no overall statistical difference in pre-pregnancy birth fear scores between Turkish and Iranian participants, it was found that the scores of women who preferred cesarean birth were significantly higher than those who preferred normal birth (p<0.05). When examining the birth preferences of participants, it was determined that 76% of Turks and 52% of Iranians preferred normal birth, and overall, 64% of all participants preferred normal birth, with no statistically significant difference between Turkish and Iranian participants regarding birth preferences (p>0.05). Qualitative data on birth methods indicated that all participants were aware of both normal and cesarean birth methods, with the most common view about normal birth being that it is a healthy method. In both groups, normal birth was considered a painful process, but it was widely believed to have positive effects on both the mother and the baby. When examining the views of Turkish and Iranian participants on cesarean birth, significant differences were found between the two groups regarding the advantages, difficulties, and effects of cesarean birth. It was found that 70% of Turkish participants considered cesarean birth to be less painful and safer, while 55%
 
of Iranian participants preferred normal birth. In the assessment of expectations from midwives during the future birth process, it was observed that participants' highest expectations were related to the behavioral and ethical competencies of midwives (Turkey 92%, Iran 100%, Total 96%). Additionally, expectations were also identified in sub-themes such as professional competencies and attitudes (50%), empathy and understanding (42%), and the ability to positively influence the mother's psychology (40%).
The findings of this study provided important data for understanding the factors influencing birth preferences and improving birth services. It was concluded that prenatal education programs should be strengthened, the number of programs encouraging normal birth should be increased, education aimed at reducing birth fear should be provided, and midwives should better prepare women for the birth process. It was also considered essential to expand access to birth services and raise awareness about the benefits of normal birth in society.