Türkiye'de asgari ücretlilerin yaşam koşullarının incelenmesi: Psiko-sosyal ve ekonomik perspektif
An examination of the living conditions of minimum wage earners in Turkey: Psycho-social and economic perspectives
Yazar: SILA MELTEM ARMAN TÜRKMEN
Danışman: PROF. DR. LEVENT ŞAHİN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations

Özet:
Toplumun önemli bir kesimini oluşturan asgari ücret düzeyinde çalışan kişilerin yaşam koşullarının incelenmesi, harcama kalemlerinin neler olduğunun belirlenmesi ve tüketim tercihlerinin neye göre şekillendiğinin araştırılması tezin temel amacıdır. Çalışmada, asgari ücretle geçimini sağlayan hane halkı ya da bireylerin ekonomik, sosyal ve psikolojik durumları ele alınmaktadır. Araştırmanın temel sorusu; asgari ücretle geçimini sağlamaya çalışan kişilerin hangi koşullarda yaşadıkları ve nasıl geçimlerini sağladıkları sorusudur. Asgari ücretli bireylerin ekonomik ve sosyo- psikolojik durumunu ortaya koymak, geliştirdikleri yaşam stratejilerini gösterebilmek, elde edilen gelirle çeşitlendirdikleri çözüm önerileri ve öncelikli hale getirdikleri konuları belirleyebilmek çalışma için önemlidir. Asgari ücretle hane halkının geçimini sağlaması, benzer sosyo-ekonomik koşullarda büyüyen çocukların desteklendikleri ve eksik kaldıkları başlıkları belirleyerek gelecekleri açısından karşılaşabilecekleri problemleri öngörebilmek adına çalışma bir ön izleme geliştirmektedir. Bu amaç doğrultusunda nitel araştırma yöntemi esas alınmış ve durum çalışması araştırma deseni olarak seçilmiştir. Araştırma kapsamında İstanbul'da ikamet eden 31 asgari ücretle geçimini sağlayan bireyle yarı yapılandırılmış mülakat tekniğiyle görüşmeler gerçekleştirilmiş ve çeşitli bulgulara erişilmiştir.
Araştırma kapsamında, asgari ücretli bireylerin tasarruf yapmaya odaklı bir yaşamları olduğu, kadınların gerek ev ekonomisinde gerek gelir getirici faaliyetlerde aktif rol üstlendikleri, borç döngüsüyle yaşama eğilimi içerisinde oldukları, dayanışma ilişkilerinin katkısıyla hem maddi hem manevi yönden aldıkları desteklerin bütçelerine önemli katkılar sunduğu görülmektedir. Bireylerin psikolojik açıdan yorgun ve kaygılı olduğu, daha fazla gelir elde etmek için ikinci bir işte çalıştıkları elde edilen bilgiler arasında yer almaktadır.

Abstract:
The main objective of the thesis is to examine the living conditions of people working at the minimum wage level, which constitutes an important segment of the society, to determine what their expenditure items are and to investigate how their consumption preferences are shaped. The study focuses on the economic, social and psychological conditions of households or individuals who earn minimum wage. The main question of the research is; under which conditions do the minimum wage earners live and how do they make a living? It is important for the study to reveal the economic and socio-psychological situation of minimum wage earners, to show the life strategies they develop, to identify the solution proposals they diversify with the income they receive and the issues they prioritize. The study develops a preliminary monitoring in order to predict the problems that children growing up in similar socio-economic conditions may face in terms of their future by determining the topics that they are supported and lacking. For this purpose, qualitative research method was taken as a basis and case study was chosen as the research design. Within the scope of the research, semi-structured interviews were conducted with 31 minimum wage earners residing in Istanbul and various findings were obtained.
Within the scope of the research, it is seen that minimum wage earners have a life focused on saving, women play an active role both in the home economy and in income-generating activities, they tend to live in a debt cycle, and the support they receive both materially and spiritually with the contribution of solidarity relations makes significant contributions to their budgets. It is among the information obtained that individuals are psychologically tired and anxious, and that they work in a second job to earn more income.