Aile hekimliği polikliniğine başvuran hipertansiyon hastalarının hastalıkları ile ilgili bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge, attitudes and behaviors of patients with hypertension who referred to family medicine polyclinic
Yazar: EMİNE SÜER
Danışman: UZMAN İSMAİL KASIM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Bilgi = Knowledge ; Davranış = Behavior ; Hastalar = Patients ; Hipertansiyon = Hypertension ; Tutumlar = Attitudes ; Tuz = Salt ; Tuz tüketimi = Salt consumption

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı, hipertansiyon hastalarının; hastalıkları ile ilgili bilgi düzeyleri, ilaç uyumları, yaşam tarzı değişiklikleri, tuz tüketim alışkanlıkları ve tuz hakkındaki bilgi düzeylerini ölçmektir.

Gereç ve Yöntem: Araştırmamız kesitsel, tanımlayıcı çalışmadır. Çalışmamıza Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran, antihipertansif ilaç kullanan, 18 yaş üstü hipertansiyon hastaları dâhil edilmiştir. Araştırmacılar tarafından hazırlanmış olan çalışmaya özgü anket soruları, yüz yüze görüşmeler sırasında hastalar tarafından doldurulmuştur.

Bulgular: Çoğunluğunu kadınların oluşturduğu (%56,1), yaş ortalaması 58,8±10,7 olan 271 hasta incelenmiştir. Katılımcıların sistolik kan basıncı ortalama değeri 131,7±16,9 mmHg, diyastolik kan basıncı ortalama değeri 80,1±10,2 mmHg bulunmuştur. Hastaların %61,1'i hipertansiyon tanımını yapamamış ya da yanlış açıklamıştır. Çalışmaya katılanların %71,4'ü tedavinin ömür boyu süreceğini belirtmiştir. Yemek yapılırken tencereye tuz katanların oranı %79, masada tuz bulunduranların oranı %57,9 ve market alışverişlerinde gıdaların tuz içeriklerini kontrol etmeyenlerin oranı %54 olarak tespit edilmiştir. Hastaların ilaç uyum ve egzersiz alışkanlıkları oranları sırasıyla %78 ve %58,1 olarak bulunmuştur. Hipertansiyon bilgi düzeyi ile eğitim seviyesi ve kan basıncı kontrol oranları arasında ilişki bulunamamıştır. Ancak tuz tüketimi konusunda farkındalığı olan grubun; tuz hakkındaki bilgisi, hipertansiyon bilgi düzeyi, ilaç uyumu, egzersiz alışkanlığı anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p=0,019, p<0,001, p=0,013, p=0,041, p=0,002). Eğitim seviyesinin yüksek olması tuz tüketimine yönelik davranışları olumlu etkilemiştir.

Sonuç: Sonuç olarak, hastaların hipertansiyon hakkındaki bilgi düzeylerini artıracak müdahalelere ihtiyaç duyulmaktadır. Sağlık okuryazarlığının geliştirilmesi ve tuz tüketimi konusunda farkındalığın artırılması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, bilgi düzeyi, tuz

Abstract:
Aim: The aim of our study is to measure patients' level of knowledge about their hypertensive disease, salt and to evaluate their medication compliance, lifestyle changes and salt consumption habits.

Materials and Methods: Our research is a cross-sectional, descriptive study. Our study has included hypertension patients over the age of 18 who are taking antihypertensive drugs and apply to the Ankara Numune Training and Research Hospital Family Medicine Policlinic. The study-specific questionnaire prepared by the researchers were completed by the patients during face-to-face interviews.

Results: A total of 271 patients with a mean age of 58.8 ± 10.7 (the majority of whom were women 56,1%), were analyzed. The mean systolic blood pressure of the participants was 131.7 ± 16.9 mmHg and the mean diastolic blood pressure was 80.1 ± 10.2 mmHg. 61.1% of the patients were unable to explain the definition of hypertension. 71.4% of those participating in the study stated that the treatment will use for a lifetime. When cooking, 79% of the patients add salt to the meal, 57.9% of those have salt at the table, and 54% of those do not control the salt content of groceries at the grocery shopping. Drug compliance and physical activity rates of the patients is respectively 78% and 58,1%. There was no relationship between hypertension knowledge level and education level and blood pressure control rates. However, at the group that is aware of salt consumption; knowledge of the amount of salt consumption and the effect of salt reduction, hypertension knowledge level, drug compliance and exercise habits were found significantly higher (p=0.019, p<0.001, p=0.013, p=0.041, p=0.002). The high level of education positively affected the behavior towards salt consumption.

Conclusion: As a result, interventions are needed to increase the knowledge of patients about hypertension. There is a need to raise awareness about the development of health literacy and salt consumption.

Key words: Hypertension, knowledge level, salt