Çok amaçlı çok aşamalı yeşil kapalı devre tedarik zincirine bulanık yaklaşım
A fuzzy approach to multi objective multi echelon green closed loop supply chain
Yazar: KORAY KÖÇKEN
Danışman: PROF. DR. MEHMET AHLATCIOĞLU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Matematik = Mathematics
Dizin: Bulanık matematiksel programlama = Fuzzy mathematical programming ; Kapalı döngü tedarik zinciri ağ tasarımı = Closed loop supply chain network design ; Yeşil tedarik zinciri = Green supply chain ; Çok amaçlı karar verme = Multiobjective decision making

Özet:
Ulusal yada uluslararası düzeyde ticaret yapan tüm şirketler, piyasadaki devamlılıklarını sağlamak için tedarik zinciri yönetiminde yetkin olmalıdırlar. Şirketler mevcut durumları hakkında veri toplamalı, bu verileri iyi analiz etmeli, amaçlar belirlemeli, bu amaçlar doğrultusunda stratejiler belirleyerek uygulamaya koymalıdır. Amaçların belirlenmesi ve uygulamaya konulması aşamasında bazı kısıtlar ortaya çıkmaktadır. Son yıllarda çevresel kısıtların önemi oldukça artmıştır. Tedarik zinciri ağlarının tasarımında amaçlar belirlenirken maliyetin yanında çevresel faktörler de aynı ölçüde dikkate alınmaya başlamıştır. Böylece yeni nesil tedarik zincirleri sayesinde sera gazı salınımları minimuma indirilebilmekte, aynı zamanda geridönüşüm işlemi sayesinde maliyet de düşürülebilmektedir. Kapalı devre ve yeşil olma özelliklerini içinde barındıran bu tedarik zinciri ağlarının modellenmesi ve bu oluşturulan modellere çözümler üretilmesi elbette sürdürülebilirliğe giden yolda önemli çalışmalardır. Tedarik zincirinde hem toplam maliyet hem de çevresel faktörler baz alındığında kullanılacak taşıma biçiminin ne denli önemli olduğu bilinmektedir. Maliyetin ve sera gazı salınımının düşürülmesi, oluşturalacak olan tedarik zinciri ağının çok daha etkin olmasını sağlayacaktır. 
Bu çalışmada, tedarikçi seçimi, depo ve dağıtım merkezi kurulumu, tesisler arasındaki ürün taşıma miktarları ve taşınacak ürünlerin ne şekilde taşınacağı kararlarını içeren çok amaçlı çok aşamalı yeşil bir kapalı devre tedarik zinciri modeli oluşturulmuş, oluşturulan bu karma tamsayılı lineer matematiksel modelin, Zimmermann'ın minimum operatörü kullanılarak bulanık yaklaşım yardımıyla amaçların ortak tatminini maksimize edecek şekilde çözüm üretmesi sağlanmıştır. Hem maliyeti hem de bir sera gazı olan CO2 'nin salınımını minimuma indirmeye ve karar vericinin önem atfettiği tesislerin kurulumuna öncelik vermeye çalışan bu modelin bir örneğe uygulanması ile tatmin seviyesinin kabul edilebilir bir seviyede olduğu optimum bir sonuç elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Yeşil tedarik zinciri, kapalı devre tedarik zinciri, bulanık çok amaçlı lineer programlama.

Abstract:
All companies trading in national and international level should be competent with their supply chain management activities to ensure their continuity in the market. They also should collect data about their current situations, analyze these data and implement their strategies in the direction of their own objectives. In the course of setting and implementing their objectives, it is obvious to tackle with some restrictions. In recent years, the importance of environmental restrictions rather increases. While designating a supply chain network, it has been started to take into account the environmental factors as well as the costs. Thus, under favour of next generation supply chain networks, greenhouse gas emission can be minimized and also the costs be reduced by recycling process. Modelling such supply chain networks contain the properties of closed loop and being green and generating solutions to these models is very valuable efforts from the viewpoint of sustainability. It is also known that in a supply chain network, the mode of transport is very important when the total cost and the environmental factors are both considered. Reducing the cost and greenhouse gas emission provides the supply chain network more efficient.
In this thesis, a multi objective multi echelon green closed loop supply chain model is constructed to make decisions of supplier selection, warehouse and distribution center setup, the transportation quantities between facilities and the mode of transport. This mixed integer linear mathematical model is solved to maximize the joint satisfaction of objectives with a fuzzy approach by using the minimum operator of Zimmermann. This model and solution approach is illustrated with a numerical case study. Thus, the solution is obtained to minimize both the cost and CO2 emission which is a greenhouse gas and to give priority to setup facilities which are more preferable to the decision maker.

Keywords: Green supply chain, closed loop supply chain, fuzzy multi objective linear programming.