Banka birleşmeleri ve satın almalarının verimlilik ve etkinlik analizi: 2001-2017 yılları arası Türkiye örneği
Analysis of the efficiency and productivity of bank mergers and acquisitions: The Turkish case between 2001-2017
Yazar: YAVUZ ÇAĞLAR CERŞİT
Danışman: PROF. DR. NADİR EROĞLU
Marmara Üniversitesi / Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü / Bankacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Banka birleşmeleri = Bank mergers ; Birleşmeler = Mergers ; Finansal etkinlik = Financial efficiency ; Satın alma kararı = Purchasing decision ; Satınalma = Purchasing ; Türk bankacılık sektörü = Turkish banking sector ; Veri zarflama analizi = Data envelopment analysis ; Verimlilik analizi = Productivity analysis

Özet:
Bankacılık endüstrisinde de diğer endüstrilerde olduğu gibi büyümenin temel yolu
pazar payını artırmaktan geçmektedir. Pazar payını artırmak için ise firmanın daha güçlü ve
etkin olması gerekmektedir.
Büyümek için firmalar (bankalar) çeşitli yöntemlere başvurmaktadırlar. Bunlardan en
çok tercih edilen yöntem birleşmeler ve satın almalar yolu ile büyümektir. 1900'lü yılların
başında kapitalizmin kalesi ABD'de başlayan banka birleşmeleri, daha sonra Avrupa'da da
büyümek için tercih edilen başlıca yöntem olmuştur.
Özellikle finansal serbestleşme ve yasal düzenlemeler, bankaları daha fazla büyümek
için sınır ötesi operasyonlara yönlendirmiştir. İşte yaşanan bu satın alma ve birleşmelerin;
banka kârlılıklarını artırıp artırmadığı, bankanın verimliliği ve etkinliğine olan katkıları gibi
çeşitli sorular, bugüne dek birçok araştırmacının çalışmalarına konu olmuştur. Bir banka
işletmesinin hangi pazarda, hangi bankacılık ürünleri ile başarılı olabileceği öncelikle pazarın
yapısının bilinmesinden başlamaktadır.
Yapmış olduğumuz çalışmada; Türk bankacılık sektöründeki satın alma ve birleşmeler
sonrası yaşananlar, halka açık bankaların pazar performansları ve sektörün hacimsel ve
ürünsel temel göstergeleri bankalar bazında araştırılmıştır.
Onlarca yıldır üyesi olmayı arzuladığımız Avrupa Birliği bankacılık sektörünün çeşitli
temel verileri ve kapasite göstergeleri de üye ülkeler bazında sorgulanmıştır.
Çalışmamızda son yıllarda sektörde yaşanan satın alma ve birleşmelerin etkinlik ve
verimlilik analizleri yıllar itibari ile VZA ve rasyo analizleri kullanılarak yapılmıştır. Çıkan
sonuçlar hipotezimizi doğrulamıştır.
Anahtar kelimeler: Banka birleşmeleri, Veri Zarflama Analizi, Yoğunlaşma ve
Etkinlik.

Abstract:
The fundamental method of development in banking sector as experienced in the other
industries is to expand the market share. It is vital that the firm has to be more effective and
efficient so as to expand the market share.
There are several methods that firms(banks) apply in order to achieve their
development. The methods that are commonly preferred are carried out by means of bank
mergers and acquisitions. The bank mergers that evolved in the USA which is Mecca of
capitalism in the early 1900's, subsequently became the principal method of development in
Europe, as well.
Particularly, the financial liberalization and legal regulations made the banks to incline
towards cross-border operations so as to achieve their development. Whether these
acquisitions and mergers in business have increased the profit or not; and also their
contribution to the efficiency and productivity of the bank have always been the main issue of
the researchers.It is inevitable to know mainly the market structure and also in which
market,with which banking products the goal can be achieved in banking business.
In this research, the incidents following the acquisitions and mergers in the Turkish
banking sector,the market performances of the public offered banks and also the fundamental
indicators based on the products and volumetric have been researched.
The EU and its banking sector which Turkey wants to be a member of for the recents
decades,on the basis of EU member countries with various fundamental datum and capacity
indicators of the sector has been analysed.
The efficiency and productivity of these acquisitions and mergers in recent years have
been analysed by using DEA and ratio analysis. The results of the analysis have confirmed
our hypothesis.
Key words: Bank mergers, Data Envelopment Analysis, Concentration and
Efficiency.