Renal transplant alıcılarında kalsitriolün postrenal transplant dönemde kemik dansitometresi ve biyokimyasal parametreler üzerindeki etkileri
Effects of calcitriol on bone dansitometry and biochemical parameters inpatients with renal transplant on postrenal transplantation period
Yazar: MEHMET MAHFUZ ŞIKGENÇ
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA BALAL
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Nefroloji = Nephrology

Özet:
Giriş ve Amaç: Solid organ nakillerinden sonra osteopeni ve osteoporoz sık karşılaşılan komplikasyonlardır. Böbrek nakli sonrası görülen kemik hastalıkları diğer solid organ nakillerinden farklıdır. Kemik hastalığının ciddiyetini belirleyen en önemli faktörler; diyaliz süresi, sekonder hiperparatiroidizmin şiddeti, kullanılan immünsüpressif ilaçların dozu-süresi, böbrek fonksiyonları ve Vitamin D3 düzeyidir.Bu çalışmada böbrek nakli vakalarında kemik mineral yoğunluğunu ve zamanla değişimini incelemeyi amaçladık. Bunun dışında Vitamin D3'ün kemik hastalığı ve biyokimyasal parametreler üzerindeki etkilerini de gözlemlemeye çalıştık.Gereç ve Yöntem: Bu amaçla çalışmanın başlangıcında ve sonunda olguların renal fonksiyonları, Kalsiyum, Fosfor, Parathormon, Magnezyum, Osteokalcin, C-telepeptid, femur ve vertebra Dual Energy X Ray Absorptiometry ile ölçümleri yapıldı. Bu parametreler Vitamin D3 alan olgularda ayrıca değerlendirildi.Çalışmamıza Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilimdalında takip edilen 57'si erkek, 28'i kadın toplam 85 hasta alındı. Hastaların ortalama yaşları 36.25±10.5, ortalama nakil süreleri 38.2±30.2 ay ve ortalama takip süreleri 9.82±2.72 ay idi. Olguların 57'sine serum Kalsiyum düzeyine göre Vitamin D3 verildi.Bulgular: Tüm olgularda takip süresinde femur ve vertebra T skorunda istatistiksel olarak anlamlı düzelme saptandı (p<0.05). Vitamin D3 alan olgularda hem femur hem de vertebra T skorunda anlamlı düzelme saptandı (p değerleri sırasıyla 0.038, 0.021). Osteokalsin düzeyinde tüm olgularda ve Vitamin D alanlarda çalışma süresince istatistiksel olarak anlamlı düşme saptandı (p< 0.05). Parathormon, Kalsiyum, Fosfor, Magnezyum C-telopeptid düzeylerinde farklılık yoktu. İlginç olarak Vitamin D3 kullanan olgularda Total kolesterol, Yüksek Dansiteli Lipoprotein ve trigliserid düzeyleri çalışma sonucunda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşüş gösterdi (p<0.05).Sonuç: Sonuç olarak böbrek nakli alıcılarında zamanla kemik mineral yoğunluğunda artma saptandı. Vitamin D3 kullanımı vertebra T skoru ve serum trigliserid düzeyleri üzerinde olumlu etki gösterdi. Nakil sonrası dönemde kemik mineral yoğunluğunda tedavisiz de düzelme olabilmesine rağmen hiperkalsemisi olmayan olgularda Vitamin D3 verilmesi hem kemik hem de lipid metabolizması üzerinde etkileri nedeni ile kullanımı uygun olabilir.Anahtar Sözcükler: Böbrek nakli, Dislipidemi, Osteokalsin, Osteoporoz, Vitamin D3

Abstract:
Background and aims: Osteopenia and osteoporosis are commonly developing complications after solid organ transplantations. The characteristics of bone diseases developing after renal tranplantation are different than seen in other organ transplants. Duration of dialysis, severity of secondary hyperparathyroidism, dosage and usage period of immunsupresive drugs, renal functions and serum levels of vitamin D3 are main factors in determining the severity of bone disease. In this study we aim to investigate the bone mineral density and alterations by time in patients who had renal transplant. In addittion, we also investigate the effects of vitamin D3 on bone disease and biochemical markers.Methods: For this purpose, we assessed the renal functions, serum Calcium, Phosphorus, Parathormone, Magnesium, Osteocalsin, C-telopeptidis levels and dansitometric measurement of femur and vertebra of all patients at the begining and at the end of study. This parameters are considered seperately in patients who were taking vitamin D3. We conducted 57 male, 28 female totaly 85 patients into this study. All patients have been under medical observation in Çukurova University Faculty of Medicine department Nephrology. The mean age of the patients were 36.25±10.5 years, mean period after tranplantation were 38.2±30.2 months and the mean follow up period were 9.82±2.72 months. 57 of 85 patients were given to take Vitamin D3 according to their serum calcium level.Results: During follow up period we found statistically significant improvement in T score of vertebra and femur(p<0.05). We also found statistically significant improvement in T score of femur and vertebra T score of patients who were taking Vitamin D3 (p values are 0.038, 0.021 respectively). During study period we found statistically significant decrease in serum Osteocalsin levels in both all patients and patients who were taking Vitamin D3 (p< 0.05). There were no difference in serum Calcium, Phosphorus, Parathormone, Magnesium, C-telopeptidis levels. İnterestingly we observed statistically significant decrease in serum total cholesterol, High density lipoprotein and tryglycerid levels in patients who were taking Vitamin D3 (p<0.05).Conclusion:. We find improvement in bone mineral density by time in renal tranplant recipients. Taking Vitamin D3 has positive effects on vertebra T score and serum tryglycerid levels. Because of the positive effects of Vitamin D3 on both bone and lipid metabolism, despite of improvement in bone mineral density without treatment in following period after renal transplantation, vitamin D3 taking can be appropriate attempt for the patients who do not have hypercalcemia.Keywords: Renal Transplantation, Hyperlipidemia, osteocalsin, osteoporosis, vitamin D3