Gebelerde prenatal stres ve travmatik doğum algısının prenatal bağlanma ile ilişkisi
The relationship between prenatal stress and traumatic birth perception and prenatal attachment in pregnants
Yazar: BÜŞRA YAVUZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİME ESRA MERAM
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Gebelik dönemi kadının ebeveynlik rolüne hazırlandığı, ambivalan duyguların yaşandığı bir dönemdir. Bu dönemde yaşanan stres ve travmatik doğum algısı prenatal bağlanmayı olumsuz olarak etkilemektedir. Bu çalışma, gebelerde prenatal stres ve travmatik doğum algısının prenatal bağlanma ile ilişkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapılan çalışmanın evrenini, bir üniversite hastanesinde kadın doğum kliniğindeki 18-40 yaş aralığındaki gebeler oluşturmaktadır. Araştırmaya 383 gebe dahil edilmiştir. Veriler; "Tanıtıcı bilgi formu", "Prenatal Bağlanma Envanteri (PBE)", "Travmatik Doğum Algısı Ölçeği (TDAÖ)" ve "Doğum Öncesi Algılanan Stres Ölçeği (DÖASÖ)" ile toplanmıştır. Verilerin analizinde; sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma, medyan, minimum maksimum değer, t testi, Varyans analizi (ANOVA), Mann Whitney U testi, Kruskall Wallis varyans analizi, Bonferroni testi, Spearman korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi (backward yöntemi) kullanılmıştır.
Gebelerin %60,1'inin 25-34 yaş aralığında ve %46,5'i primipardır. Gebelerin PBE puan ortalamasının 64,02±12,25 (medyan: 66, min-max:33-84) TDAÖ puan ortalamasının 58,33±33,10 (medyan: 52, min-max:3-130) ve DÖASÖ puan ortalamasının 2±0,59 (medyan: 1,91, min-max:1-4) olduğu tespit edilmiştir. PBE toplam puanı ile TDAÖ toplam puanı ve DÖASÖ toplam puanının negatif yönlü ve orta derecede ilişkili olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Yapılan ileri analizde TDAÖ toplam puanı, DÖASÖ toplam puanı, parite ve eş ile ilişki durumunun PBE puanına ait değişimin %40'ını açıkladığı saptanmıştır.
Sonuç olarak; gebelerde prenatal stres ve travmatik doğum algısı düzeyleri arttıkça prenatal bağlanma düzeyleri olumsuz olarak etkilenmektedir. Sağlık profesyonellerinin prenatal stres ve travmatik doğum algısı düzeylerini değerlendirerek, bireysel ve aile merkezli bakım, eğitim ve danışmanlık hizmetlerini sunmaları önemlidir.
Anahtar Kelimeler: Bağlanma; Doğum; Prenatal; Stres; Travma.

Abstract:
Pregnancy is a period in which the woman prepares for the role of parenting and experiences ambivalent emotions. The stress and the perception of traumatic childbirth experienced during this period negatively affect prenatal attachment. This study was conducted to examine the relationship between prenatal stress and traumatic childbirth perception in pregnant women and prenatal attachment.
The universe of the descriptive and relationship-seeking study consists of pregnant women between the ages of 18-40 in a gynecology clinic in a university hospital. 383 pregnant women were included in the study. Data; it was collectes with "descriptive information form", "Prenatal Attachment Inventory (PAI)", "Scale of Traumatic Childbirth Perception (STCP)" and "Antenatal Perceived Stress Iventory (APSI)". In the analysis of data; number, percentage, mean and standard deviation, median, minimum maximum value, t test, Analysis of variance (ANOVA), Mann Whitney U test, Kruskall Wallis analysis of variance, Bonferroni test, Spearman correlation analysis and multiple regression analysis (backward method) were used.
60.1% of pregnant women are in the 25-34 age range and 46.5% are primipara. The mean PAI score of the pregnant women was 64.02±12.25 (median: 66, min-max:33-84); It was determined that the mean STCP score average was 58.33±33.10 (meiyan: 52, min-max:3-130) and the mean APSI score was 2±0.59 (medyan: 1.91, min-max:1-4). It was determined that the total score of PAI and the total score of STCP and the total score of APSI were negatively and moderately correlated (p<0.05). In the further analysis, it was determined that the total score of STCP, the total score of APSI, parity and relationship with the spouse explained 40% of the change in the PAI score.
In conclusion; As the levels of prenatal stress and traumatic childbirth perception increase in pregnant women, prenatal attachment levels are negatively affected. It is important for health professionals to evaluate the perception of prenatal stress and traumatic childbirth, and to offer individual and family-centered care, education and counseling services.
Keywords: Attachment; Birth; Prenatal; Stress; Trauma.