Birinci basamakta takip edilen 65 yaş ve üstü hastalarda düşme riski hakkında farkındalığın, bilgi düzeyinin ve düşme korkusunun değerlendirilmesi
The evaluation of awareness, knowledge and fear of falling in patients aged 65 and over followed in primary care
Yazar: HÜMA TEPEOĞLU
Danışman: UZMAN HÜSEYİN AKSOY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Birinci basamak sağlık hizmetleri = Primary health care ; Düşme = Falling ; Düşme kazaları = Accidental falls ; Farkındalık = Awareness ; Geriatri = Geriatrics ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılar = Elderly ; Yaşlılık = Old age

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı birinci basamakta takip edilen 65 yaş ve üstü yaşlıların düşme riski hakkındaki farkındalıklarının, tutumlarının, bilgi düzeylerinin ve düşme korkusunun araştırılmasıdır.
Gereç ve yöntem: Bu araştırma kesitsel olarak 01.04.2022-30.06.2022 tarihleri arasında Adana ilindeki Mehmet Ali Kıraç Aile Sağlığı Merkezi'ndeki aile hekimliği birimlerinde 237 katılımcıyla yüz yüze görüşme yöntemiyle gerçekleştirildi. Yapılandırılmış anket formunda yer alan, katılımcıların sosyodemografik verileriyle sağlık durumu ve düşmeye ilişkin risk faktörleri, düşme geçmişine ilişkin veriler, düşmeye ilişkin farkındalık, tutum ve bilgi düzeyi verileri kaydedilip katılımcılara Zamanlı Kalk ve Yürü Testi (ZKYT) ve Tinetti'nin Düşme Etkinlik Ölçeği uygulanmıştır. Veriler SPSS 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya katılan 237 katılımcının yaş ortalaması 71,70±5,87 idi. Katılımcıların %49,8'i kadın, %67,9'u evli, %18,1'i yalnız yaşayan, %40,9'u düşük gelire sahipti. Katılımcıların %29,5'i son 1 sene içerisinde düşme yaşamıştı. Düşme riskiyle ilgili katılımcıların %90,7'si daha önce bilgilendirilmemişti. Katılımcıların %40,9'u düşmeyi sağlık problemi olarak görmemekteydi. Düşme yaşamış katılımcıların %41,4'ü düşmeye yönelik yaşamında herhangi bir değişiklik yapmaları gerektiğine inanmıyordu. Katılımcıların %67,9'unda düşme korkusu vardı. Düşme korkusu kadınlarda, evli olmayanlarda, düşme öyküsü olanlarda, düşme konusunda kendini bilgili hissetmeyenlerde, düzenli egzersiz yapmayanlarda, anlamlı olarak daha yüksekti.
Sonuç: Yaşla beraber düşme gerçekleşmese bile yaşlıların maruz kalabilecekleri düşme korkusunun ve düşmelerin önüne geçebilmek için birinci basamakta hasta ve yakınlarına bilgilendirme yapılması ve periyodik tarama faydalı olacaktır.
Düşme korkusu, düşme riski, yaşlı, yaşlıların tutumları

Abstract:
Aim: The aim of this study is to investigate the awareness, attitudes, knowledge levels and fear of falling about the risk of falling in the elderly aged 65 and over who are followed in primary care.
Materials and methods: This research was carried out cross-sectionally by face-to-face interview method with 237 people aged 65 and over who were registered in family medicine units in  family health centers (FHC) in Adana province between 01.04.2022 and 30.06.2022. Sociodemographic data of the participants, health status and risk factors for falling, data on fall history, awareness attitude and knowladge level about falling were recorded in the structured questionnaire, and the Time Up Go Test (TUG) and Tinetti's Fall Efficacy Scale (FES) applied to the participants. The data were analyzed by using the SPSS 25.0 program.
 Results: The mean age of the 237 participants participating in the study was 71,70±5,87. 49.8% of the participants were women, 67,9% were married, 18.1% were living alone, and 40.9% had low income. 29.5% of the participants had a fall in the last 1 year. 90.7% of the participants were not informed about the risk of falling before. 40.9% of the participants did not consider falling as a health problem. 41.4% of the participants who had a fall did not believe that they needed to make any changes in their towards the fall. 67,9% of the participats had a fear of falling. Fear of falling was signifacantly higher in women, unmarried, those with a history of falling, those who did not feel knowledgeable about falling, and those who did not exercise regularly.
Conclusion: Even if falls, don't occur with age, in order to prevent the fear of falling and falls that the elderly may be exposed to, it will be beneficial to inform the patients and their relatives about this issue in the primary care and periodic screening.
Keywords: Fear of falling, risk of falling, elderly, attitudes of the elderly