Batı Akdeniz Bölgesinde yem fabrikalarında büyükbaş karma yem üretiminin optimizasyon araştırması
Optimization of cattle feed production in Western Mediterranean Region/Turkey
Yazar: HİLAL ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM YILMAZ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ekonomi = Economics ; Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, yem fabrikalarında üretilen sığırcılık karma yemlerinin yem hammadde maliyetlerinin, doğrusal programlama kullanılarak bulunan optimizasyon sonuçlarıyla karşılaştırılması yapılmıştır. Bu amaçla, Batı Akdeniz bölgesindeki yem fabrikalarıyla bire bir görüşmelerle anket çalışması yapılmış, elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Araştırmada ayrıca karma yem üreten fabrikaların temel özellikleri ve yem hammaddesi tedarik şekilleri belirlenmiş, üretim teknolojilerinin kullanım düzeyleri tespit edilmiştir. Analizler Batı Akdeniz Bölgesinde faaliyette bulunan her bir (5) fabrikada üretilmesi durumu gözetilerek, (1) buzağı başlangıç yemi, (2) buzağı büyütme yemi,  (3) sığır süt yemi ve (4) sığır besi yemi için yapılmıştır. Bu yem çeşitlerinden kapsama alınan fabrikalardan birinde 1, diğerinde 2 yem çeşidi üretilmediği için toplam 17 doğrusal programlama modeli hazırlanıp çözümlenmiştir. İncelenen fabrikalarda 1 kg karma yemin hammadde maliyetinin, buzağı başlangıç yeminde 0,75 TL ile 0,86 TL arasında ve buzağı büyütme yeminde 0,83 TL ile 0,90 TL arasında, sığır süt yeminde 0,81 TL ile 0,87 TL arasında ve sığır besi yeminde 0,69 TL ile 0,81 TL arasında değiştiği belirlenmiştir. Analiz sonucunda mevcut yem hammadde maliyetleri ile optimizasyon sonuçları arasındaki farklılıklar, 100 kg karma yem için karşılaştırıldığında, farklılık 4 yemde 1 TL'nin altında, 7 yemde 1,0-5,1 TL arasında, 3 yemde 5,1-10,0 TL arasında ve kalan 3 yemde de 10 TL'nin üzerinde bulunmuştur. Bu değerler yem üreten fabrikaların optimum koşullara yakın yem üretenlerinin yanında optimuma yakın olmayan yem üretimlerini göstermektedir. 
Anahtar Kelimeler: Karma Yem, Yem Optimizasyonu, Doğrusal Programlama, Yem fabrikaları, Akdeniz

Abstract:
This study compared the cost of the feed raw materials of cattle produced from feed plants, identified the basic features of feed-producing enterprises, the supply patterns of feedstuffs, and determined the levels of use of production technologies. Therefore a survey was conducted to collect primary through a questionnaire concerning feed facilities in the Western Mediterranean region. In this region there are five producing feedstuffs enterprises and for each one; calf starter, calf enlargements, castles milk, and cattle fattening, have been analyzed. Accordingly, with LINDO program, a total of 17 linear programming models have been solved based on that three varieties of feed are not produced. The findings revealed that the costs ranged from 0, 75-0, 86 TL for calf; 0, 83-0, 90 TL for calf enlargement feed; 0, 81 -0, 87 TL for cattle milk feed and 0, 69-0, 81 TL for beef cattle feed. Despite the difference amongst the costs of four feedstocks, the optimization results are less than 1 TL. Otherwise seven (7) feedstocks cost 1-5 TL, three feedstocks' cost ranges between 5, 1-10 TL and three others cost greater than 10 TL. Lastly these costs showed that feed producing enterprises operate close to optimum conditions. 
KEYWORDS:  Feedstuffs, Linear Programming, Supply Pattern