Ayak izinden vücut proporsiyonu tahmini
Estimation of body proportion from footprints
Yazar: FATMA ÇAM
Danışman: DOÇ. DR. KENAN KAYA
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine

Özet:
Amaç: Adli Antropoloji, bir suç olayının çözülmesi sırasında olay yerinden elde edilen bulguların tanımlayarak kimliklendirmeye fayda sağlayan bir bilim dalıdır. Adli soruşturmaların en kritik aşaması kimliklendirmedir. Mağdur, maktul ya da failin olayla ilişkisini araştırmak ve gerçeği ortaya çıkarmak açısından kimliklendirmedeki başarı büyük önem taşımaktadır. Suçlunun tespit edilmesi amacıyla gerçekleştirilen adli incelemeler, olay yeri inceleme uzmanlarının topladığı deri kalıntısı, saç teli, adli iz incelemeleri, kan ve vücut sıvısı gibi verilerin zanlılardan alınan örneklerle karşılaştırılmasına dayanmaktadır. Olay yerinde gözlenen ayak izleri, araştırmacılara özellikle olay yerini terk etmiş olan bireyin, muhtemelen suçlunun vücut proporsiyonu hakkında bilgi verebilir. Ayak izinin boyutları bu doğrultuda yol gösterici olabilir. Bu çalışmada amacımız ayak izi ölçümleriyle tahmini vücut proporsiyonlarını elde ederek, suça karışmış veya karışmamış kişilerin sayısının azaltılması ve suçlunun daha doğru tespit edilmesi sağlamak ve bu alanda veri tabanına katkı sağlamaktır.
Gereç ve Yöntem: Eylül 2023-Şubat 2024 tarihleri arasında 52 kadın ve 48 erkek olmak üzere toplamda 100 gönüllü erişkin bireyin ayak izi ve vücut ölçümleri alınarak prospektif olarak değerlendirildi. Çalışmaya alınacak gönüllülerin ayak ve vücut ölçümlerini etkileyecek konjenital anomalilerinin olmaması ve cerrahi operasyon geçirmemiş olması dikkate alındı. Ölçümlerin standart olması için tüm ölçümler aynı araştırmacı tarafından alındı. Beyaz bir zeminde kömür tozu kullanarak alınan ayak izinin fotoğrafı çekildi. Kalibrasyon için ayak izi yanına cetvel konuldu. Dijital ortama aktarılan ayak izi fotoğrafları üzerinde Image J ölçüm programı yardımı ile ölçümleri yapıldı. Ayaktan alınan ölçümler kullanılarak ayak izinin bir kadına mı yoksa erkeğe mi ait olduğunu tayin edebilmek için diskriminant fonksiyon analizi uygulandı. Ayak ölçümleri ile vücut ölçümleri arasındaki morfometrik ilişkinin belirlenmesi için Pearson korelasyon analizi yapıldı. Aralarında yüksek korelasyon tespit edilen değişkenler kullanılarak ayaktan alınan ölçümler kullanılarak vücut hatları ve vücuda ait morfometrik özelliklerini tahmin edecek formüllerin geliştirilmesi için Lineer Regresyon analizi gerçekleştirildi.  
Bulgular: Çalışma sonucunda her iki ayak izi ölçümlerinde tek ve çok değişkenli diskriminant fonksiyonu analizleriyle cinsiyet tahminleri gerçekleştirildi. Vücut proporsiyonu tahmini için regresyon denklemleri oluşturularak boy, maksimum kafa genişliği, toplam yüz yüksekliği, boyun genişliği, boyun yüksekliği, üst ekstremite uzunluğu, kol uzunluğu, kulaç uzunluğu, biakromiyal genişlik, toraks genişliği, karın bölgesi genişliği, bikristal genişlik, alt ekstremite uzunluğu tahmini için formüller geliştirildi.
Sonuç: Çalışmamızın sonuçlarına göre suça karışmış veya karışmamış kişilerin doğru tespit edilmesi sağlamak amaçlı olay yeri incelemesinde kullanılan yöntemlere ek olarak kullanılabilecek bir yöntem olduğu görülmektedir. Ayak izinden vücut proporsiyonu tahmin edilmesinin rutine girebilmesi için deneyimli çalışmacılarca yapılacak çok merkezli, karşılaştırmalı ve prospektif daha fazla çalışmaya ihtiyaç bulunduğu düşünülmektedir.

Abstract:
Objective: Forensic Anthropology is a scientific discipline concerned with identifying evidence obtained from the crime scene during the resolution of a criminal case. Identification is the most critical stage of forensic investigations. Forensic examinations carried out to identify the perpetrator rely on comparing data collected by crime scene investigation experts, such as skin residues, hair strands, forensic trace examinations, blood, and body fluids, with samples taken from suspects. Footprints observed at the crime scene can provide researchers with information about the body proportions of the individual, most likely the perpetrator, who left the scene. The dimensions of the footprint can be a guiding factor in this context. This study aims to obtain estimated body proportions from footprint measurements, reduce the number of individuals involved or not involved in the crime, and ensure more accurate identification of the perpetrator, thereby establishing a database in this field.
Materials and Methods: Between September 2023 and February 2024, the footprints and body measurements of a total of 100 adult volunteers, consisting of 52 women and 48 men, were prospectively evaluated. Consideration was given to ensuring that the volunteers had no congenital anomalies or surgical operations that would affect their foot and body measurements. To ensure standardization, all measurements were taken by the same researcher. A photograph of the footprint, taken using charcoal powder on a white background, was taken. A ruler was placed next to the footprint for calibration. Measurements were made on the digitized footprint photographs using the Image J measurement program. Discriminant function analysis was applied to determine whether the footprint belonged to a female or male using measurements taken from the foot. Pearson correlation analysis was conducted to determine the morphometric relationship between foot measurements and body measurements. Linear regression analysis was performed to develop formulas for estimating body contours and morphometric characteristics using measurements taken from the foot by using variables with a high correlation among them.
Results: As a result of the study, gender predictions were made using univariate and multivariate discriminant function analyses for both footprint measurements. Regression equations were created for estimating body proportions, and formulas were developed for predicting height, maximum head width, total face height, neck width, neck height, upper extremity length, arm length, span length, biacromial width, thoracic width, abdominal width, bicristal width, and lower extremity length.
Conclusion: According to the results of our study, it was observed that this method could be used as an additional method to those used in crime scene investigations to ensure accurate identification of individuals involved or not involved in the crime. It is believed that more multi-center, comparative, and prospective studies conducted by experienced researchers are needed for the routine implementation of body proportion estimation from footprints.