Meryem ikonografyasında mitsel unsurlar
Mythological Elements of Mary's icons
Yazar: FATMA CERAH
Danışman: DOÇ. DR. BİLAL BAŞ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Dinler Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Din = Religion
Dizin: Hz. Meryem = Hz. Meryem ; Mitoloji = Mitology ; Tanrıçalar = Goddesses ; İkonalar = Icons ; İkonografi = Iconograpy

Özet:
Bu Yüksek Lisans tezi, genel olarak ikonalar, Meryem ve Meryem ikonalarını etkileyen mitolojik unsurları konu edinmektedir. Hıristiyanlıktaki Meryem figürü, Hıristiyanlıktaki diğer figürler gibi, aşama aşama gelişmiş ve değişim göstermiştir. Mesih'i doğuran Yahudi bir kadından, kutsallık atfedilen bir Theotokos'a dönüşmüştür.
	Bu konuyu araştırırken, konuyla ilgili kaynak kitaplar araştırılmıştır. Fakat incelememiz sonucunda, Meryem figürünün ve Meryem kültünün, kendisinden önceki geleneklerden ve tanrıçalardan etkilendiğini anlatan birçok kaynak olmasına rağmen, bu kültürlerin ve kutsal varlıkların Meryem tasvirlerini nasıl etkilediğini konu edinen bir çalışmaya rastlanmamıştır. Yine de bu kaynaklarda yer alan dağınık bilgiler bir bütün halinde sunulmaya çalışılmıştır. Meryem hakkında yazılan kaynaklarda iki bakış açısı hakimdir: Birinci bakış açısına yani Hıristiyan teologlarının bakış açısına göre, Meryem tarih öncesinden Tanrı Annesi olarak seçilmiş ve şekillenmiştir, dolayısıyla diğer kültürlerden etkilenmesi olanaksızdır. İkinci bakış açısına göre ise, Meryem figürü kendisinden önceki başta tanrıçalar olmak üzere, kutsal dişilerden etkilendiğini savunmaktadır. Biz tezimizde, Hıristiyanlıktaki Meryem figürünün kendisinden önceki tanrıçalardan etkilendiğini savunan ikinci bakış açısını tercih ettik.
	Çalışmamızın amacı, tanrıça kültlerinin Meryem tasvirlerini nasıl, ne derece ve hangi açılardan etkilediğini göstermektedir. Fakat çalışma konusu çok geniş olduğu için, Meryem'i ve Meryem ikonalarını en çok etkilediğini düşündüğümüz tanrıçalar ve onların etkileri ele alınmıştır.

Abstract:
This Master's thesis's purpose is to demonstrate icons, Mary and  the mythological elements that affect Mary's icons in general. The Mary figure in Christianity, like all the other figures, has gradually developed and changed. Mary has changed from a Jewish woman who gave birth to Christ to a Theotokos attributed to holiness.
	While researching this topic, the related resources are searched. Although there are many sources describing the Mary and Mary's cult being influenced by previous traditions and goddesses, there is no study of the influence of these cultures and sacred beings on the icons of Mary. Nevertheless, the scattered information contained in these sources has been tried to be presented as a whole. Two points of view are prevalent in the sources of Mary. The first view, that is view of Christian theologians, Mary was chosen and shaped as Mother of God in the beginning, so it is impossible to be influenced by other cultures. Second view argues that  Mary's was influenced by goddesses. In our thesis, we chose the second point of view which Mary's figure in Christianity was influenced by the previous goddesses.
	The purpose of our work is to demonstrates that how goddess cults influence Mary's iconography. But since the field is so comprehensive, the goddesses which have the greatest impact on Mary and Mary icons and their effects have expressed.