Hatay sokak satıcılarının gıda güvenliğine yönelik davranışlarının değerlendirilmesi
Evaulating of Hatay street vendors' behaviors towards food safety
Yazar: ATA MELİH GÜNAY
Danışman: DOÇ. DR. BİRSEN BULUT SOLAK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts

Özet:
Sokak yiyecekleri birçok ülke kültürlerinin tamamlayıcısı konumundadır. Ulaşılabilirlik ve uygun fiyatları sayesinde her insana hitap etmektedir. Ulaşılabilir olmasının en önemli kısmı sokak yiyeceklerinin sokaklarda satılmasıdır.  Sokak yiyecekleri hareketli arabalar vasıtasıyla ya da sokaklarda sabit olarak satışa sunulmaktadır. Ayrıca satılan sokak yiyecekleri gıda güvenliği açısından önemli bir boyutu içermektedir. Bu tezin temel amacı ise gıda güvenliğinin sokak satıcıları üzerindeki etkilerini incelemektir. 
Bu çalışmada nicel araştırma yaklaşımından yararlanılmıştır. Model olarak ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmada gıda güvenliği anketi kullanılmıştır. Kullanılan anket 3lü likert olup 70 soru ve 5 boyuttan oluşmaktadır. Verilerin analizi SPSS 25 (Statistical Package for Social Sciences) programı kullanılmıştır. Çalışmada öncelikle güvenirlik analizi yapılmıştır. Ölçek boyutlarınn Cronbach Alppha katsayıları kontrol edilmiştir. Çıkan değerlerin çalışmanın iç tutarlılık katsayısının iyi düzeyde olduğunu göstermektedir. Ardından normallik analizleri yapılmış olup basıklık çarpıklık değerleri kontrol edilmiştir. Araştırmanın basıklık çarpılık değerleri -1, +1 arasında tespit edilmiştir. Histogram grafiğine bakıldığında ise çalışmanın normal dağılım gösterdiği saptanmıştır. Bu nedenle alt boyutlar ile demografik değişkenler arasında farklılaşma olup olmadığının belirlenmesi için t testi ve one-way ANOVA kullanılmıştır. 
Elde edilen sonuçlar ışığında erkek satıcılar gıda güvenliği konusunda daha özenli davrandıkları, satıcıların geliri arttıkça daha iyi ürünler aldığı ama gelir düştükçe gıda güvenliğine dikkat konusunda hassas davrandıkları, iş deneyimine göre daha az bu işi yapan satıcıların daha özenli davrandıkları, daha az çalışan sokak satıcılarının gıda güvenliğine daha özenli davrandıkları, yaş olarak daha genç olan sokak satıcıları gıda güvenliğine uyma konusunda daha özenli olduğu belirlenmiştir.
Çalışmanın sokak satıcılarının gıda güvenliği konusunda farkındalığına, işlerini halk sağlığı açısından daha özenli yapmaları konusunda dikkatli davranacakları düşünülmektedir. 
Anahtar Kelimeler: Gıda güvenliği, Sokak lezzetleri, Hatay, Sokak satıcısı

Abstract:
Street food is complementary to the cultures of many countries. It appeals to each person thanks to its accessibility and affordable prices. The most important part of its accessibility is that street food is sold on the streets.  Street food is offered for sale through moving carts or stationary on the streets. In addition, street foods sold include an important dimension in terms of food safety. The main objective of this thesis is to examine the effects of food security on street vendors.
This study utilized a quantitative research approach. Relational survey model was used as a model. Food safety questionnaire was used in the study. The questionnaire used is a 3-point Likert scale and consists of 70 questions and 5 dimensions. SPSS 25 (Statistical Package for Social Sciences) program was used for data analysis. In the study, reliability analysis was performed first. The Cronbach Alpha coefficients of the scale dimensions were checked. The obtained values show that the internal consistency coefficient of the study is at a good level. Then, normality analysis was performed and kurtosis skewness values were checked. The kurtosis skewness values of the study were determined between -1 and +1. Looking at the histogram graph, it was determined that the study showed a normal distribution. Therefore, t-test and one-way ANOVA were used to determine whether there is a difference between the sub-dimensions and demographic variables.
In the light of the results obtained, it has been determined that male vendors are more attentive to food safety, as the income of the vendors increases, they buy better products, but as the income decreases, they are more sensitive to food safety, according to work experience, vendors who do this job less often are more attentive, street vendors who work less often are more attentive to food safety, street vendors who are younger in age are more attentive to food safety.
It is thought that the study will raise the awareness of street vendors about food safety and that they will be careful about doing their work more carefully in terms of public health.
Keywords: Food safety, Street food, Hatay, Street vendor