Psikotik bozukluklarda DICER, DROSHA ve XPO5 genlerinin ekspresyon düzeylerinin ve polimorfizmlerinin araştırılması
Investigation of expression levels and polymorphisms of DICER, DROSHA and XPO5 genes in psychotic disorders
Yazar: MERVE KAYIŞ
Danışman: PROF. DR. MEHMET EMİN ERDAL
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Gen ifadesi = Gene expression ; Genetik = Genetics ; Genler = Genes ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders

Özet:
Psikotik bozukluklar, genetik faktörlerin rol aldığı kompleks kalıtsal nöropsikiyatrik hastalık grubudur. Toplumda en yaygın görülen psikotik bozukluk şizofrenidir. Genel nüfusun %1'ini etkileyen, pozitif ve negatif semptomlarla karakterize edilen şizofreninin, genetik alt yapısı hala tam olarak aydınlatılamamıştır. Şizofreni genetiğinde yapılan çalışmalar son yıllarda miRNA'lar üzerinde yoğunlaşmıştır. 19-24 nükleotid uzunlıuğunda, tek zincirli ve kodlanmayan miRNA'lar, nöropsikiyatrik hastalıklarda gen ekspresyonunun değişiminden sorumlu tutulmaktadır. Ayrıca miRNA biyogenezinde yer alan gen polimorfizmlerinin toplu olarak miRNA ekspresyon seviyesinde değişime neden olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada miRNA biyogenezinde yer alan DICER, DROSHA ve XPO5 genlerinin ekspresyon düzeyleri ve polimorfizmleri, hasta (n=94) ve sağlıklı (n=90) bireylerin kan örneklerinde belirlendi. Kan örnekleri etik kurallar göz önünde bulundurularak Pamukkale Üniversitesi Psikiyatri Anabilim Dalı'ndan elde edildi. Seçilen genlerin ekspresyon düzeyleri ve polimorfizmleri, Real Time PCR'da karşılaştırmalı CT yöntemi ve genotipleme yöntemi kullanılarak analiz edildi. Analiz sonucundan elde edilen bulgular Shapiro Wilk testi, Student's t-test, Ki-Kare testi ve ANOVA analizi kullanılarak istatistiksel olarak değerlendirildi.  
Değerlendirme sonucunda DICER, DROSHA ve XPO5 gen polimorfizmlerinin genotip ve allel dağılımları ile psikotik bozukluk olma riski arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. 
DICER ve DROSHA geninde hasta ve kontrol grupları arasında gen ekspresyonları bakımından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur (p<0,05). DICER geninin ekspresyon düzeyi hasta grubunda kontrol grubuna kıyasla 1,09 kat azalırken, DROSHA geninin ekspresyon düzeyinin 1,10 kat azaldığı saptanmıştır.  Çalışmamızda kullanılan kan örneklerinde XPO5 geninin ekspresyon düzeyi düşük olduğundan dolayı istatistiksel veri elde edilememiştir.
Sonuç olarak bu bulguların, psikotik bozuklukların ve şizofreninin oluşumuna katkı sağlayabileceği görülmüştür.

Abstract:
Psychotic disorders are a complex group of hereditary neuropsychiatric disorders involving genetic factors. The most common psychotic disorder in the community is schizophrenia. The genetic background of schizophrenia, characterized by positive and negative symptoms, affecting 1% of the general population, is still not fully understood. Studies on genetics of schizophrenia have focused on miRNAs in recent years. Single-stranded and non-encoded miRNAs, 19-24 nucleotides in length, are responsible for altering gene expression in neuropsychiatric disorders. Furthermore, it is thought that gene polymorphisms in miRNA biogenesis may cause a change in miRNA expression level collectively. In this study, expression levels and polymorphisms of DICER, DROSHA and XPO5 genes in miRNA biogenesis were determined in blood samples of patients (n = 94) and healthy (n = 90) individuals. Blood samples were obtained from Pamukkale University Psychiatry Department considering ethical rules. Expression levels and polymorphisms of selected genes were analyzed using Real Time PCR using comparative CT and genotyping methods. The results obtained from the analysis were evaluated statistically by using Shapiro Wilk test, Student's t-test, Chi-Square test and ANOVA analysis.	There was no significant relationship between genotype and allele distribution of DICER, DROSHA and XPO5 gene polymorphisms and the risk of psychotic disorder.
	There was a statistically significant difference between the patient and control groups in the DICER and DROSHA gene in terms of gene expression (p <0.05). While the expression level of DICER gene decreased by 1.09 times in the patient group, the expression level of the DROSHA gene decreased by 1.10 times. Since the expression level of XPO5 gene was low in the blood samples used in our study, no statistical data could be obtained.
	As a result, these findings may contribute to the formation of psychotic disorders and schizophrenia.