Çerkez mutfağının gastronomi turizmi bağlamında değerlendirilmesi: Restoran sahipleri ve müşteri görüşlerinin karşılaştırmalı analizi
Evaluatian of çerkez cuisine in terms of gastronomy tourism: Comparative analysis of restaurant owners and customer opinions
Yazar: RABİA İLHAN
Danışman: DOÇ. DR. MUAMMER MESCİ
Düzce Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Gastronomi = Gastronomy ; Mutfak = Kitchen ; Mutfak turizmi = Culinary tourism ; Restoranlar = Restaurants ; Turistler = Tourists ; Yemek kültürü = Food culture ; Çerkezler = Circassians

Özet:
Bu araştırmada, Çerkez mutfağının gastronomi turizmindeki yeri incelenmiştir. Bu bağlamda karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden görüşme tekniği kullanılmış, nicel araştırma yöntemi dahilinde ise veriler anket aracılığı ile toplanmıştır. Nitel araştırma kapsamında hazırlanan görüşme formunda 7 genel bilgi ve 10 mülakat sorusu yer almaktadır. Farklı şehirde 12 farklı restoran sahibi ile yüz yüze görüşme yapılmıştır. Elde edilen nitel veriler betimsel analize tabi tutulmuştur, veriler arasında yer alan anlamlı bölümlere ortak isimler verilerek kodlanmıştır. Çalışmanın nicel veri analizi ise anket aracılığı ile restoran müşterilerine yöneltilen 9 kişisel bilgi, 37 yemek servisine ilişkin ifadelerin yer aldığı sorular ile gerçekleştirilmiştir. Nicel araştırma kapsamında hazırlanan anket formu ile çerkez mutfağı konseptinde hizmet veren restoranların müşteri görüşleri incelenmiştir. Çerkez restoranı tercih eden 200 müşteriye anket uygulanmıştır. 
   
          Elde edilen verilere göre,  katılımcılar Çerkez mutfağının gastronomi turizmine etki ettiğini dile getirmiştir. Turizme katkının ise çoğunlukla yerli turist tarafından olduğunu belirtmişlerdir. Turistlerin Çerkez yemeklerine karşı tutumlarının olumlu olduğu, lezzetlerin beğenildiği belirtilmiştir. Katılımcılar genelde Çerkez yemeklerinin yerli turistin damak tadına hitap ettiğini, damak tatlarının benzer olduğunu aktarmışlardır. Restoran sahipleri, bölgeye gelen turistlerin büyük çoğunluğunun direkt ya da dolaylı yoldan Çekez yemeklerini tatmak için geldiğini aktarmıştır. Çerkez yemeklerini öne çıkaran unsurların başında yöresel ve kültürel olması, aynı zamanda organik ürünlerden yapılıyor olmasının geldiği belirlenmiştir. Eğitim alma konusunda katılımcılar aile mesleği olduğunu dile getirmiştir. En çok tercih edilen çerkez yemeklerinin, Haluj, Abista, Abaza peyniri, Velibah, Aktisizbal, Ahulçapa ve Açaç olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Turistlerin en çok tercih ettiği Çerkez yemeği ise Halujdur. Gastroturistlerin genellikle yemek tercihlerini restoranlara bıraktığı sonucuna ulaşılmıştır. Katılımcıların büyük çoğunluğu yöresel ürün kullandıklarını dile getirmişlerdir. Gastroturistlerin portföydeki yerleri ve turist artırma konusunda özel bir çalışma yapan restoranın neredeyse olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmanın nicel veri analizi sonucunda ise, gelir durumu yüksek olan, tercih ettikleri restoranı arkadaşlarının tavsiyesi ile tercih eden, restoranı daha önce tercih eden ve sadece çerkez mutfağına yönelik yemekler olduğundan dolayı restoranı tercih eden müşterilerin restorana ilişkin memnuniyet düzeylerinin daha yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir.   
         
Anahtar Sözcükler: Gastronomi, Gastro Turist, Çerkez, Çerkez Mutfağı

Abstract:
In this research, the place of Çerkez cuisine in gastronomy tourism has been investigated. In this context, mixed research method is used. The interview technique was used from the qualitative research methods and within the quantitative research method the data were collected through the questionnaire. The interview form prepared within the scope of qualitative research includes 7 general information and 10 interview questions. Face-to-face interviews were held with 12 different restaurant owners in different cities. The qualitative data obtained are subjected to descriptive analysis and the meaningful parts of the data are coded with common names. In the quantitative data analysis of the study, 9 personal information directed to restaurant customers using questionnaire technical, and 37 expressions related to food service were included. The questionnaires prepared in the context of quantitative research were examined customer opinions of restaurants serving in the concept of Circassian cuisine. A survey of 200 customers who prefer Circassian restaurant was conducted.

According to the obtained data, the participants stated that the Circassian cuisine influenced the gastronomic tourism and it was reported that the contribution of tourism was mainly by native tourists. It is stated that the attitudes of the tourists towards the Circassian food are positive and the tastes are appreciated. Participants generally conveyed that the Circassian cuisine addressed the local tastes of tamat and that the groom flavors were similar. According to restaurant owners, the vast majority of tourists coming to the region come directly to taste the Circassian food in an indirect way. At the beginning of the elements that emphasize Circassian cuisine, it is stated that it is local and cultural and it is made of organic products at the same time. Participants in the training received a family profession. Most preferred Circassian dishes are Haluj, Abista, Abaza cheese, Velibah, Aktisizbal, Ahulçapa and Açaç. Circassian food is the most popular tourist's meal is Halujdur. Gastroturists have often reached the point of leaving their choice of food to restaurants. The vast majority of participants expressed that they use local products. The location of the gastroturists on the portfolio and the restaurant that does a special work on tourist raising have been achieved as a result. As a result of the quantitative data analysis of the study, it was determined that the satisfaction level of the restaurant is higher than that of the customers who have a high income, who prefer the restaurant they prefer, with the friend's preference, prefer the restaurant before and prefer the restaurant because there are only cuisines for the cuisines.

Keywords: Gastronomy, Gastrotourist, Circassian, Circassian cuisine