Premenopozal ve postmenopozal kadınların osteoporoz bilgi düzeyleri, kalsiyum alımlari ile obezite durumlarının ı̇ncelenmesi
Examination of osteoporosis knowledge levels, calcium intake and obesity status of premenopausal and postmenopausal women
Yazar: AYŞENUR ÖZÜNAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURAL ERZURUM ALİM
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Kadınlar = Women ; Kalsiyum = Calcium ; Menopoz = Menopause ; Obezite = Obesity ; Osteoporoz-postmenopozal = Osteoporosis-postmenopausal ; Postmenopoz = Postmenopause ; Postmenopozal osteoporoz =

Özet:
Bu çalışma, premenopozal ve postmenopozal kadınların osteoporoz bilgi düzeyleri, kalsiyum alımları ile obezite durumlarının değerlendirilmesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışma, Nisan 2021-Ekim 2021 tarihleri arasında 150 premenopozal, 150 postmenopozal toplam 300 kadın ile gerçekleştirilmiştir. Bireylerin genel özelliklerini, sağlık bilgilerini, beslenme alışkanlıklarını, antropometrik ölçümlerini, osteoporoz bilgi düzeylerini ve fiziksel aktivite durumlarını saptamak amacıyla hazırlanan anket formu çevrimiçi olarak uygulanmıştır. Bireylerin osteoporoz bilgi düzeyini ölçmek için Osteoporoz Bilgi Testi (OBT), fiziksel aktivite düzeyini belirlemek için Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ) kullanılmıştır. Günlük enerji ve besin ögesi alımını belirlemek için 24 saatlik besin tüketim kaydı alınmıştır. Postmenopozal gruptaki kadınların yaş ortalaması 55.70±5.74 yıl, premenopozal gruptaki kadınların yaş ortalaması 33.13±9.89 yıl olarak bulunmuştur. Kadınların osteoporoz bilgi puanları ortalaması postmenopozal kadınlarda 19.21±3.27 ve premenopozal kadınlarda 17.30±4.21'dir (p<0.05). Postmenopozal ve premenopozal grupta besin takviyesi kullanan ve eğitim düzeyi yüksek olan kadınların daha yüksek osteoporoz bilgi düzeyine sahip olduğu saptanmıştır (p<0.05). Postmenopozal kadınların %43.4'ü, premenopozal kadınlarda %9.3'ü obezdir (p<0.05). Postmenopozal kadınların premenopozal kadınlardan daha yüksek doymuş yağ alımı (DY A) olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Postmenopozal kadınlarda yüksek Beden Kütle İndeksi'nin (BKİ) düşük osteoporoz bilgi puanları ile ilişkili olduğu bulunmuştur (p<0.05). BKİ değerinin menopoza girmeyi etkileyen önemli bir parametre olduğu, BKİ değeri 1 birim arttığında, menopoza girme riskinin %26.8 arttığı saptanmıştır (p<0.05).
Sonuç olarak; osteoporoz bilgi düzeyinin yüksek olması bireylerin hastalığa karşı koruyucu sağlık davranışları ile ilişkili olabilir.
Anahtar Kelimeler: Menopoz, osteoporoz, beslenme durumu, obezite.

Abstract:
This study was conducted to evaluate osteoporosis information levels, calcium intake and obesity status of premenopausal and postmenopausal women. The study was carried out with a total of 300 women, 150 premenopausal and 150 postmenopausal dec April 2021-October 2021. A questionnaire prepared to determine the general characteristics of individuals, their health information, eating habits, anthropometric measurements, osteoporosis information levels and physical activity status was applied online. In order to measure the level of osteoporosis knowledge of individuals, the Osteoporosis Knowledge Test (OBT) was used, and the International Physical Activity Questionnaire (IPAQ) was used to determine the level of physical activity. A 24-hour nutrient consumption record was taken to determine daily energy and nutrient intake. The mean age of the women in the postmenopausal group was 55.70±5.74 years, and the mean age of the women in the premenopausal group was 33.13±9.89 years. The mean osteoporosis information scores of women were 19.21±3.27 in postmenopausal women and 17.30±4.21 in premenopausal women (p<0.05). It was found that in the postmenopausal and premenopausal groups, women who use nutrition supplements and women with a high level of education have a higher level of knowledge about osteoporosis (p<0.05). The frequency of obese patients was 43.4% in postmenopausal women and 9.3% in premenopausal women (p<0.05). It was determined that postmenopausal women had a higher saturated fat intake (DYA) than premenopausal women (p<0.05). It was found that high Body Mass Index (BMI) was associated with low osteoporosis information scores in postmenopausal women (p<0.05). It was found that BMI value is an important parameter affecting entering menopause, when BMI value increases by 1 unit, the risk of entering menopause increases by 26.8% (p<0.05).
As a result, a high level of knowledge about osteoporosis may be associated with protective health behaviors of individuals against the disease.
Keywords: Menopause, osteoporosis, nutritional status, obesity.