"Açlık Oyunları" film serisinde gözetim ve iktidar
Surveillance and power in the "Hunger Games" film series
Yazar: DİLAR DİKEN YÜCEL
Danışman: DOÇ. DR. AYDAN ÖZSOY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Amerikan sineması = American cinema ; Anlatı = Narrative ; Açlık Oyunları = The Hunger Games ; Direniş = Resistance ; Gözetim = Surveillance ; Sinema = Cinema ; İktidar = Government

Özet:
İnsanlık tarihi kadar eski olan gözetim, hayatın her alanına nüfuz etmektedir. Özellikle iktidar olma/devamlılığı sağlama süreçlerinde gözetime sıklıkla başvurulduğu görülmektedir. Çalışmada, sinema filmlerinden hareketle iktidarların gözetimine yönelik göstergelerin tespit edilmesi amaçlanmış ve iktidarların devamlılıklarını sağlama gayesi ile gerçekleştirdiği gözetim pratiklerine odaklanılmıştır. Bu pratikleri incelemek için ise film analizlerine yer verilmiştir. Çalışmada incelenmek üzere romandan sinemaya uyarlanan ve senaryosunda iktidarın gözetim pratiklerine dair oldukça yoğun izler barındıran Açlık Oyunları film serisi (2012-2015) seçilmiştir. Serinin filmleri incelenirken filmlerin temel bütünlüğünü oluşturan anlatı yapısının ve sinematografik yapının ögeleri tek tek değerlendirilmiş ve göstergebilimsel yöntemden yararlanılarak iktidarın gözetimini işaret eden göstergeler açıklığa kavuşturulmuştur. Yapılan film analizleri ile hayatın her alanında varlık gösteren iktidarların gözetim faaliyetlerinin, kişilerin mahremiyet alanlarını ihlal edebileceği ve hatta özgür, eşit yaşam koşullarını ellerinden alabileceği tespit edilmiştir. İncelenen filmler aynı zamanda bu tespit karşısında çaresiz olunmadığını da göstermektedir. Gözetime karşı direniş gerçekleştirmek ve bilinçli olmak her koşulda mümkündür. Önemli olan iktidarlar tarafından yaratılan normalizasyon toplumunun sadık bir ferdi olmaktan kaçınmak ve gözetimi bir bedel ödeme olarak görmemektir.

Abstract:
Surveillance as old as the human history, interferes in all aspects of life. Especially in becoming/sustaining power processes, it is observed that surveillance has been frequently used. Main purpose of the research is to determine the indicators and the practices of surveillance executed by hegemonic powers in an attempt to maintain their continuities.  Film analyses are utilized in order to identify these practices. Since it involves intense traces of surveillance practices of authorities in its scenario, the film series (2012-2015) adopted from the best seller novel "Hunger Games" is chosen. While the films of the series are being examined, each of the components of the cinematographic structure and the narrative structure that compose the integrity of the films, are examined and by using semiological methods. indicators showing the surveillance of the power are exposed. With the film analysis undertaken, it was determined that surveillance activities of powers might violate the privacy of individuals and even might take free and equal living conditions from their hands. Examined films also show that the situation is not desperate against this determination. It is possible to resist surveillance and to be conscious at every condition. What is important is to avoid to be a loyal member of normalization society which have been created by power and not to consider surveillance as a price to pay.