Geleneksel Anadolu mimarlığında ekolojik uygulamalar üzerine bir araştırma (Kırklareli kırsal alan örneği)
A study on ecological implementations in traditional anatolian architecture (A case study: Rural area of Kırklareli province)
Yazar: İZZET YÜKSEK
Danışman: PROF. DR. TÜLAY ESİN
Trakya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Bölümü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Kırklareli = Kırklareli ; Sürdürülebilirlik = Sustainability

Özet:
Bu çalışma geleneksel Anadolu mimarlığında mevcut ekolojik uygulamaların Kırklareli kırsal bölge yapıları örneğinde analiz edilmesini kapsamaktadır.Çevre sorunlarının olumsuz sonuçları günümüzde gittikçe daha fazla hissedilmekte, yapılar da çeşitli aşamalarda bu duruma katkıda bulunmaktadır. Bu nedenle çevre bilinci gelişmiş ülkelerde çevresel etkisi az olan yapı tasarımlarına öncelik verilmektedir. Türkiye'deki geleneksel yapıların çevresel etkilerinin az olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı geleneksel yapılarda uygulanan ekolojik özelliklerin araştırılmasıdır. Bu şekilde günümüz yapıları için yol gösterici bilgilere ulaşılacağı beklenmektedir.Tez çalışması beş bölüm şeklinde düzenlenmiştir. Birinci bölüm olan giriş bölümünde, ekolojik yapılaşmanın önemi açıklanmakta ve ekolojik bina tasarımının önemi ve gerekliliği vurgulanarak çalışmanın amacı belirtilmiş, yapılan literatür ve alan çalışmaları ile materyal ve metot hakkında bilgi verilmiştir.İkinci bölümde, sürdürülebilir çevre ve ekolojik bina tasarımına ilişkin kavramlar ile enerji etkinliği, malzeme etkinliği, su etkinliği, çevre kirliliği kontrolü, ekosistemi koruma, konfor koşulları olarak altı başlık halinde toplanan ekolojik yapılaşma kriterleri ortaya konulmuş ve bu kriterlerin sağladığı yararlar açıklanmıştır.Üçüncü bölümde, araştırma alanının bulunduğu bölge hakkında bilgi verilmiş, yapılan alan çalışmasından elde edilen verilerle Kırklareli kırsal alan geleneksel mimarisinin genel özellikleri, planlama ve biçimlenme, yapım sistemleri, yapı elemanları ve yapı malzemesi ölçeğinde ayrı ayrı açıklanmıştır.Dördüncü bölümde yapıların ekolojik değerlendirmesinin yapılabilmesi için geliştirilen model tanıtılmış ve bu modelin nasıl kullanılacağı açıklanmıştır. Daha sonra geliştirilen ekolojik değerlendirme modeline göre ek kısmında yapım sistemlerine göre sınıflandırılarak ayrı ayrı değerlendirilen yapıların, değerlendirme verileri tablolar halinde analiz edilerek, analizlerle elde edilen verilerin değerlendirmesi yapılmıştır.Beşinci bölüm tartışma ve sonuç bölümü olup, değerlendirmenin sonucu, bu sonuçların nasıl kullanılacağı tartışılarak, yorumlanmıştır.

Abstract:
This study aimed at analyzing ecological assessments encountered in traditional Anatolian architecture within the scope of rural structures in Kırklareli Province.Negative results of environmental problems are felt more and more today and structures contribute into this negative trend at various stages. It is believed that traditional structures in Turkey have low-level environmental impacts as well. Main purpose of this study was to examine the ecological characteristics of traditional structures. By this way, it is expected to obtain guiding information for modern structures.This thesis study is organized in five parts. First part -Introduction and Purpose- explains the importance and necessity of ecological constructions and of ecological building designs; defines the purpose of the study; and gives information about literature review and field surveys as well as the materials and the method used.The second part of the thesis study presents the concepts related with sustainable environmental and ecological building design and the ecological construction criteria grouped under six titles: energy efficiency, material efficiency, water efficiency, control of environmental pollution, protection of ecosystems and comfort conditions. This part also lists the advantages of these six criteria.The third part defines the study area and explains, on the basis of the data obtained at the end of the field study, general characteristics of the traditional rural architecture of Kırklareli Province in terms of planning and formation, construction systems, construction elements and construction materials.The fourth part of the study defines the model developed to make ecological evaluation of these structures and how to use this model. This part gives Ecological Evaluation Analysis Tables of the structures classified according to construction systems and evaluated by using the ecological evaluation model developed to this end. The end of this part of the study presents the evaluation of the data obtained via ecological assessment analysis.The fifth part of the study - Conclusion- comments evaluation results and how to benefit from these results.