Algılanan örgütsel destek ve lider-üye etkileşiminin işe yabancılaşma üzerine etkisi
The effect of the perceived organizational support and the interaction leader-member exchange on alienation
Yazar: AYSUN TÜZÜN KARAHAN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE NEFİSE BAHÇECİK
Haliç Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Lider-üye etkileşimi = Leader-member exchange ; Liderlik = Leadership ; Yabancılaşma = Alienation ; Örgütsel destek = Organizational support ; İşe yabancılaşma = Work alienation

Özet:
Araştırma, İstanbul ilindeki Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu İstanbul Anadolu Kuzey Kamu Hastaneleri Birliği ve İstanbul Anadolu Güney Kamu Hastaneleri Birliğine bağlı 10 Eğitim ve Araştırma Hastanelerinde 640 hemşirenin algıladıkları örgütsel destek ve lider-üye etkileşiminin işe yabancılaşma üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak planlandı ve gerçekleştirildi. Veri toplama aracı olarak, hemşireler ile ilgili Kişisel Bilgi Formu, Algılanan Örgütsel Destek Ölçeği, Lider Üye Etkileşimi Ölçeği ve Yabancılaşma Ölçeği kullanıldı. İstatistiksel analizler için, tanımlayıcı istatistiksel metodlar (Ortalama, Standart Sapma, Medyan, Frekans, Oran, Minimum, Maksimum) Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis test, Fisher Freeman Halton test, Pearson Ki-Kare testi ve Spearman's Korelasyon Analizi kullanıldı. Araştırmaya katılan hemşirelerin, %50.2'si 26-35 yaş grubunda, %52.2'si lisans mezunu, %47'si servis hemşiresi, %96.4'ü devlet memuru,  meslekte çalışma yılı; %35.2'si 2 ile 5 yıl arasında, kurumda çalışma yılı; %23'ü 1 yıldan az, %45.8'i 2 ile 5 yıl arasında, %20.3'ü 6 ile 10 yıl arasında ve %10.9'u 11 yıl ve üzeri olduğu belirlendi. Algılanan örgütsel destek ölçek puan ortalaması 2.70±0.62, Lider Üye Etkileşim ölçek puanı; "Etki" alt boyut puanı ortalaması 3.71±0.79, "Bağlılık" alt boyut puanı ortalaması 3.03±0.82, "Katkı" alt boyut puanı ortalaması 2.94±0.98 ve "Profesyonel Saygı" alt puanı 3.65±0.83, İşe Yabancılaşma ölçek ortalaması 2.61±0.81 olarak saptanmıştır. "Algılanan Örgütsel Destek" ölçeği puanlarıyla "İşe Yabancılaşma" ölçeği puanları arasındaki negatif %36.4 düzeyindeki ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (r=-0.364; p=0.001; p<0.01). "Lider Üye Etkileşimi" ölçeği "Etki", "Bağlılık", "Katkı", "Profesyonel Saygı" alt boyut puanlarıyla "Algılanan Örgütsel Destek" ölçeği puanları arasında pozitif yönlü, sırasıyla %22.4, %30.3, %46.2, %25.9 düzeyindeki ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. "Lider Üye Etkileşimi" ölçeği "Etki", "Bağlılık", "Katkı", "Profesyonel Saygı" alt boyut puanlarıyla "İşe Yabancılaşma" ölçeği puanları arasında negatif yönlü, sırasıyla %12.6, %11.2, %17.3, %16.4 düzeyindeki zayıf ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Hemşire, Algılanan Örgütsel Destek, Lider Üye Etkileşimi, İşe Yabancılaşma

Abstract:
SUMMARY
THE EFFECT OF THE PERCEIVED ORGANIZATIONAL SUPPORT AND THE INTERACTION LEADER-MEMBER EXCHANGE ON ALIENATION
This study was organized and performed on 640 nurses employed in 10 education and research hospital belong to Ministry of Health Turkey Public Hospitals Authority Istanbul Anatolia Northern State Hospital Association and Istanbul Anatolia Southern State Hospital Association for determine effects of perceived organizational support and interaction leader member exchange on alienation. Personal information form about nurses, Perceived Organizational Support Scale, Interaction Leader Member Exchange scale and Alienation scale were used as data. Descriptive statistical methods (Mean, Standard Deviation, Median, Frequency, Percentage, Minimum, Maximum) Mann whitney U test, Kruskal Wallis test, Mann Whitney U test, Fisher Freeman Halton test, Pearson K-Kare test and spearman's Correlation Analyze were used for statiscal analysis. The resulting distribution of the participant nurses of this survey: 50.2% are aged 26-35, 86.7% are women, 52.2% are graduate degree, 47% are clinical nurses, 96.4% are government employees, years of work as nurse; 35.2% are between 2 and 5 years, years of working in the actual workplace; 23% are less than 1 year, 45.8% are between 2 and 5 years, 20.3% are between 6 and 10 years and 10.9% are 11 years. The average scale score of Perceived Organizational Support was 2.70±0.62, the average scale score of Interaction leader member exchange was; "Affect" the average of subscale score 3.71±0.79, "Loyalty" the average of subscale score 3.03±0.82, "Contribution" the average of subscale score 2.94±0.98 and "Professional Respect" the average of subscale scores 3.65±0.83, the average scale score of Alienation was 2.61±0.81. There are significant negative associations between the average scale score of "Perceived Organizational Support" and "Alienation". This 36.4% negative association was found statistically significant (r=-0.364; p=0.001; p<0.01). There are significant positive associations between the average scale score of "Perceived Organizational Support" and subscales of "Interaction Leader Member Exchange" "Affect", "Loyalty", "Contribution" and "Professional
Respect". These are as respectively; 22.4%, 30.3%, 46.2%, 25.9 were found statiscally significant. There are weak negative associations between the average scale score of "Alienation" and subscales of "Interaction Leader Member Exchange" "Affect", "Loyalty", "Contribution" and "Professional Respect". These are as respectively; 12.6%, 11.2%, 17.3%, 16.4 were found statiscally significant.

Keywords: Nurse, Perceived Organizational Support, Interaction Leader Member Exchange, Alienation.