Kapadokya'nın bir gastro-turizm destinasyonu olarak değerlendirilmesi
The evaluation of Cappadocia region as a gastro-tourism destinastion
Yazar: SEDA DERİNALP ÇANAKÇI
Danışman: PROF. DR. KEMAL BİRDİR
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Destinasyon = Destination ; Gastronomi = Gastronomy ; Mutfak turizmi = Culinary tourism ; Nevşehir-Kapadokya = Nevşehir-Cappadocia ; Yiyecek içecek = Food and beverage

Özet:
Yiyecek ve içecek tüketimi, turist deneyiminin bütünleyici bir bölümü olarak ifade edilmekte ve turizm unsurlarının önemli bir parçası olarak kabul edilmektedir. Turistler açısından bakıldığında özellikle bölgesel mutfakları deneyimlemek, hem ihtiyaç hem de zevk sayılabilmektedir. Bu bağlamda gastronomi turizminden yola çıkarak, tez çalışmasında yabancı turistlerin genel yiyecek tercihleri, yiyeceklere karşı ilgilenim durumları, çeşitlilik arayışları, yeni yiyecek deneme fobileri ve hazcı ve faydacı tüketim davranışlarının araştırılması amacıyla Kapadokya'yı ziyaret eden 523 yabancı turist üzerinde bir araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın verileri, 07 Ağustos- 09 Ekim 2015 tarihleri arasında Kayseri Erkilet Havalimanı'ndan ayrılan yabancı turistler ile yüzyüze temas kurularak toplanmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra, faktör analizi, korelasyon analizi, regresyon analizi ve kümeleme analizlerinden yararlanılmıştır.
Araştırmaya katılan yabancı turistlerin genel yiyecek tercihlerinin beş boyutta ortaya çıktığı tespit edilmiştir. Bunlar; "aşinalık", "lüks yemek", "yerel yiyecek", "yerel alışveriş ve içecek" ve "aktivite"dir. Gastronomi turizmi kapsamında ölçümlenen yabancı turistlerin genel yiyecek tercihleri ile yiyeceğe karşı olan ilgilenimleri (r=0,450; p<0,01) ve çeşitlilik arayışları (r=0,227; p<0,01) arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki tespit edilirken yeni yiyecek deneme fobileri (r=-0,252; p<0,01) arasında negatif yönlü ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Yabancı turistlerin genel yiyecek tercihleri ile hazcı ve faydacı tüketim davranışları (r=-0,018; p>0,05) arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmemiştir. Araştırma sonucunda, kuramsal ve uygulamaya yönelik çıktılar tartışılmış, gelecek araştırmalara yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Food and beverage consumption is expressed as a component of tourist experience and is accepted as an important part of tourism activity. Looking from the viewpoint of tourists, experiencing particularly regional cuisines can be regarded both as need and pleasure. By looking at gastronomy tourism, in this thesis study, it is aimed to research food involvement, variety-seeking, food neophobia, and hedonic and utilitarian consumption behaviour in the context of general food choices of foreign tourists. With this aim, a research has been conducted on 523 tourists who were visiting Cappadocia Region. The research data were collected via face to face contact from foreign tourists who were about to depart from Kayseri Erkilet Airport from 07 August to October 09, 2015. While analysing the data, factor analysis, correlation analysis, regression analysis and cluster analysis were applied besides descriptive statistics.
It has been ascertained that the food choices of participants occur in five dimensions. These are "familiarity", "luxury food", "local food", "local shopping and beverage", and "activity". While a positive and significant relationship was found out between the general food choices of foreign tourists, their food involvement and variety-seeking in addition to that a negative and significant relationship was found out between food neophobia. A significant relationship was not found out between general food choices of foreign tourists and their hedonic and utilitarian consumption behaviour. In conclusion, theoretic and application-oriented findings have been discussed and suggestions have been presented for further research.