Ebeveynlerin beden eğitimi dersine ve öğretmenine yönelik algılarının metaforlar yoluyla incelenmesi
Investigation of parents' perceptions towards physical education lesson and teachers through metaphors
Yazar: AHMET DEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ULAŞ
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Algı = Perception ; Ana-baba = Parents ; Beden eğitimi ve spor dersi = Physical education and sports lesson ; Metafor = Metaphor ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ortaokul ve lise öğrencisi ebeveynlerin beden eğitimi dersine 
ve öğretmenine yönelik metaforik algılarının incelenmesidir. Çalışmada nitel 
araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma 
grubunu, Burdur ilinde eğitim gören ortaokul ve lise öğrencilerinin 76' sı kadın, 66' sı 
erkek olmak üzere toplam 142 ebeveyni oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri, 
ebeveynlerin "Beden eğitimi dersi……gibidir, çünkü……" ve "Beden eğitimi 
öğretmeni……gibidir, çünkü……" cümlesini tamamlamaları ile elde edilmiştir. 
Araştırma kapsamında toplanan verilerin analizinde içerik analiz yöntemi 
kullanılmıştır. Verilerin analizinde ve sınıflandırılmasında: ayıklama aşaması, örnek 
metafor gerekçeleri derleme aşaması, kategori (tema) geliştirme aşaması ve geçerlik 
ve güvenirlik sağlama aşamaları izlenmiştir. Verilerin analizi sonucunda beden eğitimi 
dersine yönelik toplam 103 metafor üretilirken, beden eğitimi öğretmenine yönelik ise 
toplamda 101 metafor üretilmiştir. Ebeveynlerin beden eğitimi dersine yönelik 
ürettikleri metaforlar 8 tema altında sınıflandırılmıştır. Bunlar; sağlık kazandıran, 
eğlendiren ve rahatlatan ders, çok yönlü ders, boş ve gereksiz ders, disiplin kazandıran 
ders, farklı yeteneklerin bir araya gelmesi, keşfedilmesi ve yönlendirilmesi, özgür 
ortam ve sevilen ders temalarıdır. Beden eğitimi dersi için kullanım sayısına göre en 
çok; "ağaç (5), ilaç (4), sağlık (3), eğlence (3) ve kuş (3)" gibi metaforlar kullanılmıştır. 
Ebeveynlerin beden eğitimi öğretmenine yönelik ürettikleri metaforlar ise 9 tema 
altında sınıflandırılmıştır. Bunlar; çok yönlü, eğlendiren ve rahatlatan, enerjik ve 
hareketli kişilik, farklılık, fiziksel güç unsuru, keşfeden ve yönlendiren, lider ve 
disiplin sağlayan, öğrenci dostu, sağlık kazandıran temalarıdır. Beden eğitimi 
öğretmeni için kullanım sayısına göre en çok; "doktor (5), arkadaş (4), aslan (3), atom 
karınca (2), bahçıvan (2)" gibi metaforlar kullanılmıştır. Sonuç olarak; araştırmaya 
katılan ebeveynlerin beden eğitimi ve spor dersine ve öğretmenine yönelik algılarının 
olumlu yönde olduğu söylenebilir. 
Anahtar Kelimeler: Beden Eğitimi ve Spor Dersi, Beden Eğitimi ve Spor 
Öğretmeni, Ebeveyn Algısı, Metafor

Abstract:
The aim of this research is to examine the metaphorical perceptions of middle and high 
school student 'parents towards physical education lesson and teacher. The case study 
design, one of the qualitative research methods, was used in the study. The study group 
of the research consists of 142 parents, 76 of whom are woman and 66 of whom are 
male, of secondary and high school students who is studying in the province of Burdur. 
The data of the research were obtained by completing the sentences "Physical 
education lesson...is like, because ……" and "Physical education teacher... is like, 
because ……". Content analysis method was used in the analysis of the data collected 
within the scope of the research. In the analysis and classification of the data: the stage 
of sorting, compilation stage of sample metaphor justifications, category (theme) 
development stage, and validity and reliability stages were followed. While a total of 
103 metaphors were produced for the physical education lesson, 101 metaphors were 
produced for teacher of physical education. As a result of the analysis of the data, the 
metaphors produced by the parents for the physical education course were classified 
under 8 themes. Themes are; Health-enhancing lesson, entertaining and relaxing 
lesson, all-round lesson, empty and unnecessary lesson, discipline-winning lesson, 
gathering, discovering and directing different talents, free environment and loved 
lesson. According to the number of uses for physical education lesson; Metaphors such 
as "tree (5), drug (4), health (3), entertainment (3) and bird (3)" were used. The 
metaphors produced by the parents toward the physical education teacher were 
classified under 9 themes. Themes are versatile, entertainer and relaxing, energetic and 
active personality, the difference ,physical power element, discoverer and guide, 
providing leader and discipline, student-friendly, health-gaining. For a physical 
education teacher, according to the number of usage; commonly used metaphors are 
"doctor (5), friend (4), lion (3), atom ant (2), gardener (2)". As a result; It can be said 
that the perceptions of the parents participating in the research towards the physical 
education sports lesson and its teacher are positive.
Key Words : Physical Education and Sports Lesson, Physical Education and 
Sports Teacher, Metaphor, Parental Perception