Toprak altı damla sulama yönteminin tatlı sorgum bitkisinin biyokütle ve biyoetanol verimlerine etkisi
The effect of subsurface drip irrigation method on sweet sorghum biomass and bioethanol yields
Yazar: SULTAN SÜNDÜK
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÜNLÜ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyoetanol = Bioethanol ; Biyokütle = Biomass ; Damla sulama yöntemi = Drip irrigation method ; Sorgum = Sorghum ; Sulama suyu = Irrigation water

Özet:
Bu çalışma, Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü Deneme alanında 2021 yılında yürütülmüştür. Tesadüf blokları deneme deseninde, 3 yinelemeli olarak yürütülen çalışmada, toprak altı damla sulama yönteminin sorgum verimine etkileri araştırılmıştır. Çalışmada, sorgum bitkisi gelişim dönemi boyunca dört farklı bitki-pan katsayısı (Kcp:1.00, Kcp:0.75, Kcp:0.50, Kcp:0.25) değerleri kullanılarak, farklı sulama suyu düzeyleri oluşturulmuştur. Tatlı sorgum (Sorghum bicolor var. saccharatum (L.) Mohlenbr.) M81E çeşidi kullanılan çalışmada, deneme konularına 330 mm ile 590 mm arasında sulama suyu uygulanmıştır. Konulara göre kuru madde verimleri 1720 kg/da ile 5420 kg/da arasında değişmiş olup, en yüksek kuru madde verimi, tam sulanan konudan elde edilmiştir. Sulama suyu kullanım randımanı (IWUE) değerleri 9.19 kg/m3 ile 5.21 kg/m3, su kullanım randımanı (WUE) değerleri ise 5.8 kg/m3 ile 10.5 kg/m3 arasında değiştiği tespit edilmiştir. Deneme konularından elde edilen biyokütle veriminin 4281 ile 9343 kg/da arasında, teorik biyoetanol veriminin ise 52.1 ile 207.3 L/da arasında değiştiği saptanmıştır. En yüksek özsu verimi 2463 L/da olarak I1 konusundan elde edilirken, en düşük özsu verimi 633 L/da olarak I4 konusundan elde edilmiştir. Farklı sulama düzeyleri altında brix (%) değerlerinde istatistiksel olarak önemli farklar elde edilmemiştir.

Abstract:
This study was carried out in the experimental area of Çukurova University Faculty of Agriculture, Department of Agricultural Structures and Irrigation in 2021. The effects of subsurface drip irrigation method on sorghum yield were investigated in the study, which was carried out in a randomized block design with 3 replications. In the study, different irrigation water levels were applied by using four different plant-pan coefficients (Kcp:1.00, Kcp:0.75, Kcp:0.50, Kcp:0.25) during the sorghum plant development period. In the study using sorghum (Sorghum bicolor var. saccharatum (L.) Mohlenbr.) M81E variety, irrigation water varying between 330 mm and 590 mm was applied to the trial subjects. Dry matter yields were varied between 1720 kg/da and 5420 kg/da according to the treatments,, and the highest dry matter yield was obtained from the fully irrigated treatment. It was determined that the irrigation water use efficiency (IWUE) values were changed between 9.19 kg/m3 and 5.21 kg/m3, and the water use efficiency (WUE) values were changed between 10.5 kg/m3 and 5.8 kg/m3. It was determined that the biomass yield obtained from the experimental treatments were ranged between 4281 and 9343 kg/da, and the bioethanol yield values were changed between 52.1 and 207.3 L/da. While the highest juice yield was obtained from I1 treatment as 2463 L/da, the lowest juice yield was obtained from I4 treatments as 633 L/da. There were no statistically significant differences in brix (%) values under different irrigation levels.