Spor kuruluşlarında örgüt kültürü eğiliminin metaforlarla analizi
Metaphoric analysis of organizational culture tendency in sportive institutions
Yazar: CANAN SAYIN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FATMA PERVİN BİLİR
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Spor = Sports
Dizin: Metafor = Metaphor ; Spor kulüpleri = Sports clubs ; Spor teşkilatları = Sport organizations ; Örgüt kültürü = Organizational culture

Özet:
Spor Kuruluşlarında Örgüt Kültürü Eğiliminin Metaforlarla AnaliziYarınlara ulaşmak ve başarılı olmak zorunda olan örgütlerin sürekli değişen ortamda ayakta kalabilmeleri; varolan yapı ve stratejilerini hızla değişen koşullara uydurabildikleri, yanlışlarını düzeltip eksikliklerini giderebildikleri ölçüde mümkün olmaktadır. Böylesi bir süreç örgütleri yarınlara taşımak zorunda olan yöneticiler için özellikle son zamanlarda her zamankinden çok daha fazla sorumluluk anlamına gelmektedir. Değişimlere uyum sağlayamamak, başka bir deyişle geri kalmak ve daha ileri düzeyde yok olmak demektir.Her canlı organizma gibi yaşamak ve ayakta kalmak zorunda olan örgütlerin, sosyal bir sistem olarak ele alınmaya başlamaları ile beraber başarılarının sadece yapı, stratejiler ve teknoloji gibi maddi unsurlarla sınırlı kalamayacağı da anlaşılmıştır. Bu ise yöneticilerin, çözümü o ana kadar fark edilmemiş bazı kaynaklarda aramalarına neden olmuştur. Tıpkı; yönetim düşüncesinin gelişiminde yer alan süreçte görüldüğü gibi bu nokta ?çalışan insan?ı esas alan bir özellik taşımaktadır.Böylece örgütlerin manevi yönüne yönelme, onları beton binalar, yıllık bütçeler, programlar ve birçok aracın ötesinde onlara can ve kan veren, onları kişilik kazandırma noktasına kadar getiren bir gelişim izlemektedir. Yöneticilerin yıllardır ellerinin altında bulunan ama sınırsız özelliklerini anlayamadıkları insana eğilmeleri ve çözümü onda aramaları ancak 1970'li yıllardan sonra söz konusu olmuştur. Bu ise beraberinde örgütte ciddi bir şekilde göz önüne alınması gereken yeni bir faktörün fark edilmesine yol açmıştır. Nitekim yönetim düşüncesinin gelişiminde ilk kez neo-klasik dönemde fark edilip, etkileri görülmüş olan ve bugün için durumsallıktan öte ?mükemmeliyetçi yaklaşım?ın bir uzantısı olarak aslında örgütlerin faaliyete başladıkları ilk günden beri var olan ?örgüt kültürü?dür.Örgüt üyelerinin paylaştığı semboller, örgütsel yaşama yönelik ortak yorumlarıdır ve örgütün değer yapısını,uygulamaları, duyguları anlamanın bir yolu da örgütün sembolik boyutunu kavramaktan geçer. Sembollere duyarlılık sadece araştırmacılar için değil, özellikle örgütlerinin derinliğini kavramak zorunda olan yöneticiler için gereklidir. Bu anlamda yönetimi sembollere dayalı bir etkinlik olarak görmek mümkündür.Bilinç-bilinçsizlik, bilişsel-duygusal, literal-sembolik arasında bir köprü gören metaforlar, örgütsel yaşamı anlamada başvurulan sembolik araçlardan biridir. Değişik örgütsel uygulama alanındaki çalışmalarda metaforlardan yararlanılmaktadır, bu alanlardan biri de örgüt kültürüdür.Bu çalışmada, farklı spor kuruluşlarındaki örgüt kültürü eğiliminin metaforlarla analiz edilmesi amaçlanmıştır.Bu araştırma tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Verilerin analizinde SPSS paket programı kullanılmıştır.Farklı spor kuruluşlarındaki örgüt kültürü eğiliminin metaforlarla analizini konu alan bu çalışmada, Gençlik Spor Genel Müdürlüğü, İstanbul Gençlik Spor İl Müdürlüğü, Adana Gençlik Spor İl Müdürlüğü, Çukurova Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu kuruluşlarının örgüt kültürü eğilimin, güçlü kültürlere sahip örgütlerin özelliklerini taşımadığı sonucu gözlenmiştir.Farklı spor kuruluşlarındaki örgüt kültürü eğiliminin metaforlarla analizini konu alan bu çalışmada, Türkiye Futbol Federasyonu, Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi ve Türkiye Amatör Spor Kuruluşları Konfederasyonu kuruluşlarının örgüt kültürü eğilimin, güçlü kültürlere sahip örgütlerin özelliklerini taşıdığı sonucu gözlenmiştir.Bulgularımız spor kuruluşlarında farklı örgütsel pozisyonlarda çalışanların metafor algıları arasında anlamlı bir farklılığın olduğunu göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Örgüt, Kültür, Spor Kuruluşları, Örgüt Kültürü, Metafor

Abstract:
Metaphorıc Analysıs Of Organızatıonal Culture Tendency In Sportıve InstıtutıonsBeing afloat in ever-changing environment for the organizations that have to reach the future and succeed is possible to the extent that their existing structures and strategies keep in step with rapidly changing conditions, and they correct their mistakes and cover up their deficiencies. Such a process means much more responsibility particularly in the recent times, for managers who have to carry their organizations to future. Failure to keep up with changes mean to fall behind, in other words to disappear in further stages.It has also been understood after starting to regard the organizations that have to live and survive like every living organism, as social systems that, their success will not be limited only to the material elements such as their structure, strategies, and technology. This has caused the managers to look for solutions in some resources which, until that time, were not noticed. Just like the process taking place in development of administrative thinking, this point has the characteristics that base on working people.Thus, turning towards the spiritual part of the organizations follows a process that generates them and brings them to the point of incorporation, behind concrete buildings. Inclination of the mangers to human, who has been in their hands for years, but whose characteristics they could not understand completely, and looking for the solutions in that human has become possible only after the 1970s. This has leaded to notice a new factor which has to be handled seriously in organizations. Thus, the concept which was first noticed and whose affects were seen in neo-classical period in process of administrative thinking, and in fact, which has been existing today since the first day the organizations came into activity as an extension of perfectionist approach rather than contingency is ?the organizational culture?.The symbols shared by organization members are the organizational-life-oriented common interpretations, and a way of understanding an organization?s value structure, practice and emotions passes from comprehending the symbolic dimension of that organization.Sensitivity to symbols is necessary not only for researchers but in particular also for managers who have to comprehend the dept of their organizations. In this sense, regarding the management as an activity based on the symbols is possible.The metaphors that serve as bridges between conscious-unconscious, cognitive-emotional, and literal- symbolic are one of the symbolic instruments to understand the organizational life. Metaphors are utilized in the studies on various organizational practice areas; one of these areas is the organizational culture.Aim of this study is to research whether the metaphors can be a n instrument for cultural analysis in the organizations having various cultural characteristics.This research is a descriptive study in scanning model. Data to be collected will be analyzed by SPSS package program.In this study, dealt with analysis of the organisational culture trend in various sport organisations through metaphors; it was observed that the organisational culture trends of the organisations of General Directorate of Youth and Sports, İstanbul Provincial Directorate of Youth and Sports, Adana Directorate of Youth and Sports, and Physical Training and Sports College of Çukurova University do not have the characteristics of the organisations having strong cultures.This study, dealt with analysis of the organisational culture trend in various sport organisations through metaphors; sets forth that the organisational culture trends of the organisations of Turkish Football Federation, Turkish National Olympic Committee, and Confederation of Amateur Sports Organisations have the characteristics of the organisations having strong cultures.Our findings indicate that there is a significant difference between the metaphor perceptions of the employees working in different organisational positions in sport organisations.Key Words: Organization, Culture, Sportive Institutions, Organizational Culture, Metaphor