Şiddet içeren ve içermeyen suç davranışının risk ve koruyucu faktörler açısından incelenmesi
Investigation of violent and non-violent criminal behavior in terms of risk and protective factors
Yazar: ÖZGE EREL
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP BELMA GÖLGE
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa /  Adli Tıp ve Adli Bilimler Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Dürtüsellik = Impulsivity ; Empati = Empathy ; Koruyucu faktörler = Protective factors ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sosyal beceri = Social skill ; Suç = Crime ; Şiddet = Violence

Özet:
Suç; insanlık tarihiyle yaşıt sayılabilecek, bireysel ve kolektif temelde kültürel, psikolojik, ekonomik ve politik açıdan yıkıcı etkileri bulunan önemli toplumsal sorunlardan biridir. Suç vakalarında şiddet olgusu da ön plana çıkmaktadır. Suç ile mücadele edebilmek için şiddetle olan ilişkisi gibi suçun ortaya çıkmasına olanak sağlayan birçok etmen ve dinamik detaylı şekilde incelenmelidir. Bu amaçtan hareketle oluşturulan tez çalışmasının ana hedefi, suçun şiddet içeren ve içermeyen olmak üzere iki bileşeni açısından risk ve koruyucu faktörler; sosyal beceri, empati düzeyi, aleksitimi, algılanan sosyal destek, dürtüsellik gibi bireysel kişilik özellikleri açısından detaylı şekilde değerlendirilmektedir. Ayrıca yaş, cinsiyet, eğitim durumu, gelir seviyesi ve medeni durum gibi sosyo-demografik değişkenlerin de sonuca ışık tutması hedeflenmektedir.
Çalışmada Türkiye'de yaşayan 18-60 yaş aralığındaki 923 katılımcının yer aldığı genel popülasyondan oluşmaktadır. Katılımcılara "Katılımcı Bilgi Formu", "Şiddet İçeren ve İçermeyen Suç Davranışları Ölçeği", "Sosyal Beceri Envanteri", "Barratt Dürtüsellik Ölçeği", "Toronto Aleksitimi Ölçeği", "Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği" ve "Empati Ölçeği" uygulanmıştır.
Çalışmanın sonuçları incelendiğinde; erkeklerin kadınlara nazaran suç tiplerine daha fazla eğilimli olduğu, yaş arttıkça her iki suç tipine olan eğilimin azaldığı, gelir durumu, kardeş sayısı, alkol kullanımı, anne ve baba ile olan ilişki yapısının her iki suç tipi üzerinde belirleyici rol oynadığı görülmüştür. Ayrıca her iki suç tipinde sosyal destek algısının yüksekliği koruyucu faktör olduğu, dürtüsellik ve aleksitimini seviyesinin yüksekliğinin ise risk faktörü teşkil ettiği ortaya konmuştur.

Abstract:
Crime is one of the most important social problems that can be considered equal to human history, and which has its cultural, psychological, economic and political destructive effects on an individual and collective basis. The phenomenon of violence also comes to the fore in criminal cases. In order to combat crime, many factors and dynamics that enable the emergence of crime, such as its relation to violence, must be examined in detail. For this purpose, the main objective of this thesis is to evaluate the two components of crime, including violent and non-violent, in detail in terms of risk and protective factors of individual personality traits such as social skills, empathy level, alexithymia, perceived social support, and impulsivity. Also, socio-demographic variables such as age, gender, educational status, income level and marital status are also targeted to shed light on the outcome. 
The study included a general population of 923 participants in the 18-60 age range living in Turkey. Participants "Participant Information Form", "Non-Violent and Violent Offending Behavior Scale", "Social Skills Inventory", "Barratt Impulsiveness Scale", "Toronto Alexithymia Scale", "Multidimensional Scale of Perceived Social Support" and "Empathy Scale" were applied. 
According to the results of the study, men tend to commit other types of crime, compared to women; tendency to both types of crime decreases while age increases; income status, number of siblings, alcohol use, relationship pattern with mother and father played a determining role in both types of crime. In addition, it has been found that the high level of perceived social support in both crime types is the protective factor, while the high level of impulsivity and alexithymia constitute a risk factor.