Büllöz pemfigoid hastalarının serum ve bül sıvısında ölçülen matriks metalloproteinaz(MMP-9) değerlerinin hastalık şiddeti ve eşlik eden komorbiditeler ile ilişkisinin araştırılması
Investigation of the relationship between serum and blister fluid matrix metalloproteinase(MMP-9) levels in patients with bullous pemphigoid and disease severity along with accompanying comorbidities
Yazar: KAMER FARUK COŞKUN
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM HALİL YAVUZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Dermatoloji = Dermatology

Özet:
Amaç: Büllöz pemfigoid(BP) sıklıkla ileri yaştaki insanlarda gözlenen, gövde ve ekstremitelerde ürtikeryal plaklar üzerinde gelişen kaşıntılı büllerle karakterizedir. Hastaların çoğunun ileri yaşta olması beraberinde birçok komorbiditenin de gözlenmesine neden olmaktadır. Çalışmadaki primer amacımız patogenezdeki yeri gösterilmiş matriks metalloproteinaz 9'un (MMP-9)'un hastalık şiddetini gösterebilecek bir prognostik belirteç olup olmadığını tespit etmek iken sekonder amacımız eşlik eden komorbiditelerin MMP-9 değerleri ve hastalık şiddeti üzerinde belirgin bir etkisi olup olmadığının araştırılmasıdır.
Gereç ve yöntem: Çalışmamıza 15 Şubat-1 Kasım 2024 tarihleri arasında Çam ve Sakura Şehir Hastanesi Dermatoloji Kliniği'ne kaşıntılı büllöz lezyonlarla başvuran, klinik olarak büllöz pemfigoid düşünülen hastalar dahil edildi. Hastaların klinik başvurusu esnasında eşlik eden komorbiditeleri not edilerek araştırmacı hekim tarafından Büllöz Pemfigoid Hastalık Alan İndeksi(BPDAI) skoru hesaplandı. Serum ve  bül sıvısı örneklerinde MMP-9 ölçümü ELISA yardımıyla yapıldı.
Bulgular: Serum Sıvısı MMP-9 konsantrasyonu (ng/ml) ile BPDAI Skoru arasında pozitif yönde orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir (r:0,637; p<0,05). Hastalık şiddeti açısından yapılan analizde, serum MMP-9 konsantrasyonu bakımından gruplar arasında anlamlı bir fark tespit edilmiş olup(F:6,00; p<0,05) şiddetli hastalık grubundaki ortalama serum MMP-9 konsantrasyonu (8,43±4,35 ng/ml), hafif ve orta şiddet grubuna kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Bül sıvısı ile serum MMP-9 konsantrasyonları arasında herhangi bir korelasyon saptanmamıştır.
Sonuçlar:  Serum  sıvısı MMP-9 konsantrasyonları ile BPDAI skoru arasında tespit edilen pozitif yöndeki istatistiksel olarak anlamlı ilişki ve şiddetli hastalıkta serum MMP-9  konsantrasyonlarının hafif ve orta şiddetteki hastalığa göre daha yüksek gözlenmesi MMP-9'un BP patogenezindeki yerini doğrulamakta ve serum MMP-9 konsantrasyon değerlerinin hastalık progresyonunda yol gösterici olabilecek nitelikte olduğunu göstermektedir.
Anahtar kelimeler: büllöz pemfigoid, MMP-9,  BPDAI, komorbidite

Abstract:
Objective: Bullous pemphigoid (BP) is characterized by pruritic blisters that develop on urticarial plaques on the trunk and extremities, frequently occuring in elderly individuals. Due to the majority of patients being older the presence of multiple comorbidities is frequently observed. The primary aim of this study is to determine whether matrix metalloproteinase 9 (MMP-9), shown to play a role in the pathogenesis, can be a prognostic marker indicative of disease severity, while our secondary aim is to investigate whether accompanying comorbidities have a significant impact on MMP-9 levels and disease severity.
Materials and Methods: We included patients who presented with pruritic bullous lesions to the Dermatology Clinic of Çam and Sakura City Hospital between February 15, 2024, and November 1, 2024, clinically suspected of having bullous pemphigoid. The comorbidities accompanying the patients were noted at the time of clinical presentation, and the Bullous Pemphigoid Disease Area Index (BPDAI) score was calculated by the researcher physician. MMP-9 levels were measured in serum and blister fluid samples using ELISA.
Results: A statistically significant moderate positive correlation was found between serum MMP-9 concentration (ng/ml) and BPDAI score (r:0.637; p<0.05). The analysis regarding disease severity indicated a significant difference in serum MMP-9 concentrations among groups (F:6.00; p<0.05). The average serum MMP-9 concentration in the severe disease group (8.43±4.35 ng/ml) was found to be higher compared to the moderate severity group. No correlation was detected between MMP-9 concentrations in blister fluid and serum.
Conclusions: The positive statistically significant relationship found between serum MMP-9 concentrations and BPDAI scores, along with the higher serum MMP-9 concentrations observed in severe disease compared to mild and moderate cases, supports the role of MMP-9 in BP pathogenesis and indicates that serum MMP-9 concentration values may guide disease progression.
Keywords: bullous pemphigoid, MMP-9, BPDAI, comorbidity