Pediatrik Katatoni Derecelendirme Ölçeği'nin çocuk ve ergen popülasyonunda psikometrik analizi
Psychometric analysis of the pediatric Catatonia Rating Scale in the child and adolescent population
Yazar: MERVE CESUR GELMİŞ
Danışman: PROF. DR. GÜL KARAÇETİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Katatoni = Catatonia ; Ölçekler = Scales

Özet:
AMAÇ: Katatoni; motor, bilişsel, affektif ve otonomik belirtilerle seyreden bir nöropsikiyatrik sendromdur. Bush-Francis Katatoni Derecelendirme Ölçeği (BFCRS) katatoni değerlendirmesinde en sık kullanılan ölçektir. 2006 yılında David Cohen BCFRS'yi modifiye ederek, çocuk ve ergenlerde katatoninin değerlendirilmesi için Pediatrik Katatoni Derecelendirme Ölçeği (PKDÖ)'ni geliştirmiştir. 2016 yılında geçerlilik güvenilirlik analizleri yapılan PKDÖ'nün, Türkçe geçerlilik ve güvenilirliği bulunmamaktadır. Çalışmamızda PKDÖ'nün Türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışması yapılarak klinik kullanıma kazandırılmasını amaçlanmıştır. 
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamıza Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi kliniğinde takipli 54 Şizofreni ve Psikoz Spektrum Bozuklukları, 46 Psikotik Özelliklerin Eşlik Ettiği Bipolar Bozukluk, 30 Otizm Spektrum Bozukluğu, 40 Diğer Psikiyatrik Bozukluklar olmak üzere toplam 170 olgu ve 30 sağlıklı kontrol grubu dahil edilmiştir. Katılımcıların genel bilgileri sosyodemografik veri formuyla alındıktan sonra psikiyatrik değerlendirilmeleri; Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi - Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli (ÇDŞG-ŞY), Pozitif ve Negatif Semptom Ölçeği (PANSS), Simpson Angus Ölçeği (SAS), PKDÖ ve DSM-5 Katatoni Tanı Kriterleri (KTK) kullanılarak yapılmıştır.
BULGULAR: Çalışmamızda örneklemin yaş ortalaması 15.41±1.79 olup gruplar arası yaş ve cinsiyet dağılımı açısından istatistiksel olarak farklılık saptanmamıştır. Çalışmamızda PKDÖ puanı Şizofreni ve Psikotik Spektrum Bozuklukları ile Otizm Spektrum Bozukluğu grubunda diğer olgu gruplarına göre yüksek saptanmıştır. PKDÖ ile PANSS, SAS ölçekleri ve DSM-5'e göre KTK belirti sayısı arasında pozitif yönde korelasyon saptanmıştır. PKDÖ Türkçe uyarlaması için Cronbach's alfa güvenilirlik katsayısı 0.824 olarak saptanmıştır. PKDÖ'nün açıklayıcı faktör analizi 5 faktörlü bir yapıyı desteklemektedir. Yapılan ROC eğrisi analizine göre PKDÖ için kesim değeri 6.5 olup duyarlılık %96.0 ve özgüllük %92.0 olarak saptanmıştır.
SONUÇ: Pediatrik Katatoni Derecelendirme Ölçeği (PKDÖ) Türkçe uyarlaması çocuk ve ergenlerde katatoni değerlendirmesi için kullanıma uygun geçerlilik ve güvenilirlikte tek Türkçe ölçek olmuştur. Çalışmamızın ülkemizde çocuk ve ergenlerde katatoni tanı ve tedavi sürecine önemli katkı sağlayacağı, klinik uygulama ve araştırmalarda örnek olacağı düşünülmektedir.
Anahtar kelimeler: Geçerlilik, Güvenilirlik, Katatoni, Pediatrik Katatoni Derecelendirme Ölçeği (PKDÖ)

Abstract:
OBJECTIVE: Catatonia is a neuropsychiatric syndrome characterized by motor, cognitive, affective, and autonomic symptoms. The Bush-Francis Catatonia Rating Scale (BFCRS) is the most commonly used scale for catatonia assessment. In 2006, David Cohen modified the BCFRS to develop the Pediatric Catatonia Rating Scale (PCRS) for evaluating catatonia in children and adolescents. Despite validity and reliability analyses conducted in 2016, PCRS lacks validity and reliability in Turkish. Our aim is to conduct a validity and reliability study of PCRS in Turkish to facilitate its clinical use.
MATERIAL AND METHODS: Our study included a total of 170 cases: 54 with Schizophrenia and Psychosis Spectrum Disorders, 46 with Bipolar Disorder Accompanied by Psychotic Features, 30 with Autism Spectrum Disorders, and 40 with Other Psychiatric Disorders, followed at the Child and Adolescent Psychiatry clinic of Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Mental Health and Neurological Diseases Training and Research Hospital, along with 30 healthy control subjects. After collecting participants' general information using a sociodemographic data form, psychiatric evaluations were conducted using the Affective Disorders and Schizophrenia Interview Schedule for School-Age Children - Present and Lifetime Form (CDSD-SM), Positive and Negative Symptom Scale (PANSS), Simpson Angus Scale (SAS), PCRS, and DSM-5 Catatonia Diagnostic Criteria (CDC).
RESULTS: The average age of our sample was 15.41±1.79, with no statistically significant differences observed in age and gender distribution among the groups. In our study, PCRS scores were higher in the Schizophrenia and Psychosis Spectrum Disorders and Autism Spectrum Disorders groups compared to other case groups. Positive correlations were found between PCRS and PANSS, SAS scales, and the number of CDC symptoms according to DSM-5. The Cronbach's alpha coefficient for internal consistency of the Turkish adaptation of PCRS was determined to be 0.824. Explanatory factor analysis of PCRS supported a 5-factor structure. The ROC curve analysis revealed a cutoff value of 6.5 for PCRS, with sensitivity and specificity values of 96.0% and 92.0%, respectively.
CONCLUSIONS: The Turkish adaptation of the Pediatric Catatonia Rating Scale (PCRS) will be the only Turkish scale with validity and reliability suitable for evaluating catatonia in children and adolescents. It is anticipated that our study will significantly contribute to the diagnosis and treatment of catatonia in children and adolescents in our country and serve as a model in clinical practice and research.
Key Words: Validity, Reliability, Catatonia, Pediatric Catatonia Rating Scale (PCRS)