Azınlık ortaokulları öğrencilerinin evdeki müziksel ortamları ve müzik dersi yükleme değişkenleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
The analysis of the relationship between the parameters of the minority secondary school students' musical environments at home and the musical lesson attribution
Yazar: SERDA KEBAPCI
Danışman: PROF. DR. AYŞE SENA GÜRŞEN OTACIOĞLU
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Azınlık okulları = Minority schools ; Azınlıklar = Minorities ; Ermeni müziği = Armenian music ; Ermeniler = Armenians ; Müzik = Music ; Müzik dersi = Music lesson ; Müzik eğitimi = Music education ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools

Özet:
Bu araştırma, Azınlık ortaokulu öğrencilerinin evdeki müziksel ortamları ve müzik dersi
yüklemeleri arasındaki ilişkinin saptanması ve bu faktörlerin hangi değişkenler
açısından farklılıklar gösterebileceğini ortaya koymak için yapılmıştır. Tarama yöntemi
ile yapılan araştırmanın örneklemini İstanbul ili Avrupa Yakası'nda bulunan 12 Ermeni
Azınlık Okulu'nda öğrenim gören 620 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma,
Türkiye'de Azınlık Ermeni Okulları öğrencilerine müzik eğitimi alanında yapılan ilk
araştırma olması ve geniş bir örneklem grubunu temsil etmesi bakımından önem arz
etmektedir. Araştırmada veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından hazırlanan
"Kişisel Bilgi Formu", Burak (2013) tarafından geliştirilen "Müzik Dersi Yükleme
Ölçeği" ve Özmenteş (2012) tarafından geliştirilen "Evdeki Müziksel Ortam Ölçeği"
kullanılmıştır.
Araştırmada elde edilen sonuçlara göre;
 Araştırmaya katılan örneklem grubunun Evdeki Müziksel Ortam Ölçeği'nden
aldıkları puanlar ile Müzik Dersi Yükleme Ölçeği'nden aldıkları puanlar
arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır.
 Araştırmaya katılan öğrencilerin müzik dersi yüklemeleri ile, aile yapıları,
kardeş sayıları, algıladıkları aile gelir düzeyi, okullarında müzik odası bulunma
durumu gibi değişkenler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark
bulunamamıştır.
 Araştırmaya katılan öğrencilerin müzik dersi yüklemeleri ile cinsiyetleri,
yaşları, sınıf düzeyleri, okudukları okul, ders dışında müzik dersine çalışma
saatleri, ailecek düzenli olarak müzik dinleme durumları, algıladıkları müzik
dersi başarıları, konser etkinliklerine katılma sıklıkları gibi değişkenler arasında
istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır.
 Araştırmaya katılan öğrencilerin müzik dersi yüklemeleri ve evdeki müziksel
ortam puanlarının her ikisi ile, okul müzik dersleri dışında müziksel faaliyetlere
katılma durumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır.
Bu doğrultuda, kilise korosuna, enstrüman kursuna veya konservatuvara giden
öğrencilerin evdeki müziksel ortam puanları ve müzik dersi yükleme
düzeylerinin müziksel faaliyete katılmayanlara oranla daha yüksek düzeyde
olduğu söylenebilmektedir.
 Araştırmaya katılan öğrencilerin müzik dersi yüklemeleri ve evdeki müziksel
ortam puanlarının her ikisi ile aile üyelerinin müzikle ilgilenme durumları
arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Bu doğrultuda,
ailesinde müzisyen olan, kilise korosu üyesi olan, hobi olarak enstrüman çalan
veya çok iyi bir dinleyici olan öğrencilerin evdeki müziksel ortam puanları ve
müzik dersi yükleme düzeylerinin aile üyelerinden müzikle ilgilenen olmayan
öğrencilere oranla daha yüksek düzeyde olduğu söylenebilmektedir.
 Araştırmaya katılan örneklem grubunun Müzik Dersi Yükleme Ölçeği'nden
aldıkları puanlar ile ilgili ölçeğin alt boyutları olan tutum, müzik dersi öğrenme
ortamı, ders dışı müziksel ortam, blok flüt ve yetenek alt boyutlarından aldıkları
puanlar ile arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır.
 Araştırmaya katılan öğrencilerin evdeki müziksel ortamları ile aile yapıları ve
kardeş sayıları gibi değişkenler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark
bulunamamıştır.
 Araştırmaya katılan öğrencilerin evdeki müziksel ortamları ile cinsiyetleri,
yaşları, sınıf düzeyleri, okudukları okul, algıladıkları aile gelir düzeyi, okul
müzik dersleri dışında katıldıkları müziksel faaliyetler, ders dışında müzik
dersine çalışma saatleri, aile üyelerinin müzikle ilgilenme durumları, ailecek
düzenli olarak müzik dinleme durumları, algıladıkları müzik dersi başarıları,
okullarında müzik odası bulunma durumu, konser etkinliklerine katılma
sıklıkları gibi değişkenler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır.
 Araştırmaya katılan örneklem grubunun Evdeki Müziksel Ortam Ölçeği'nden
aldıkları puanlar ile ilgili ölçeğin alt boyutları olan anne baba konser tutumu,
evde müzik üretme ve evde müzik tüketme alt boyutlarından aldıkları puanlar ile
arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır.
Anahtar Sözcükler: Müzik eğitimi, müzik dersi yüklemeleri, evdeki müziksel
ortam.

Abstract:
This research has been conducted to detect the relationship between the parameters of the minority secondary school students' musical environment at home and music lesson attribution and to set forth by which parameters these factors may vary. 620 secondary school students studying at 12 Armenian minority schools in the European side of Istanbul constitute the sample of the research which was conducted by scanning method. The reserach is important in terms of being the first research conducted in music education field on the students of Armenian minority schools in Turkey and representing a wide sample group. In the research "Personal Information Form" prepared by the researcher, "The Scale of Music Lesson Attribution" developed by Burak (2013) and "The Scale Of Musical Environment At Home" developed by Özmenteş (2012) have been used as a data collection tool. 
According to the results reached in the research:
•There is a significant statistical difference between the points scored in the Scale Of Musical Environment At Home and in the Scale of Music Lesson Attribution which were conducted on the sample group joining in the research. 
•There has not been found any significant difference between the music lesson attributions of the students who joined in the research and parameters such as their family structures, number of siblings, the perceived income level, having a music room in the school.
•There is a significant difference between the music lesson attributions of the students who joined in the research and parameters such as their genders, grades, the school, the hours to study music apart from the lesson, listening to music regularly as a family, the perceived music lesson success, the frequency of attending at concerts. 
•The points of the students joining in the research both in the music lesson attribution and the musical environment at home have revealed a significant difference in attending at musical activities apart from the music lessons at school. According to this result, it can be stated that the musical environment at home points of the students who attend at the church choir, instrument course or study at the conservatory are at a higher level compared to those who don't join in a musical activity.   
•A significant statistical difference has come out between both the points of the music lesson attributions, the musical environment at home and the musical interest of the family members of the students joining in the research. According to this result, it can be stated that the musical environment at home points of the students who have a musician family member, is a member of a church choir, plays an instrument as a hobby or is a good listener are at a higher level than the music lesson attribution points of the students who don't have a family member interested in music. 
•There is a statistically significant relationship between the points of the sample group joining in the research which they scored in the Scale of Music Lesson Attribution and the points that they scored in the sub-dimensions of the related scale which are the approach, the environment in which they study music lesson, the musical environment outside the lesson, block flute and the sub-dimensions of talent.  
•There has not been detected any statistical difference between the musical environments at home and the parameters such as the family structure and the number of siblings of the students joining in the research. 
•There is a statistically significant difference between the musical environment of the students joining in the research and their genders, ages, grades, the schools in which they study, the perceived family income, musical activities that they join in apart from the school music lessons, the hours in which they study music lesson outside the lesson, the interest of the family members in music, listening to music regularly as a family, their perceived music lesson success, having a music room in their schools and the frequency of joining concerts.   
•There is a statistically significant relationship between the points that the sample group joining in the research scored in the Scale Of Musical Environment At Home and the points that they scored in the sub-dimensions of the related scale such as the attitude of parents towards concerts, producing music at home, and the sub-dimensions of consuming music at home.
Keywords: Music education, music lesson attributions, home music environment.