Şemaların boşandıktan sonra yeniden evlenme kararı üzerindeki etkisi
The effect of schemas on remarriage decision
Yazar: DİNA ANAH
Danışman: DR. SERKAN ÖZGÜN
İstanbul Okan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Boşanma = Divorce ; Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Evlilik = Marriage

Özet:
Bu araştırmada, boşandıktan sonra tekrar evlenen ve tekrar evlenmeyen bireylerin demografik özelliklerinin ve şemalarının incelenmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmada, İstanbul'da 18-70 yaş aralığında, boşandıktan sonra bir daha evlenmeyen 87 kişi ile boşandıktan sonra ikinci evliliğini yapan 102 birey olmak üzere toplam 189 kişi üzerinde gerçekleştirilmiştir Çalışmaya katılan bireylere demografik bilgi formunun yanı sıra  Young şema ölçeği kısa formu (YŞÖ-KF3) anket yoluyla uygulanmıştır. Araştırmada kullanılan verilerin analizinde SPSS 21.0 programı kullanılmıştır. 
Boşandıktan sonra tekrar evlenmeyenlerin demografik özellikleri incelendiğinde, bu grupta yer alanların %89,7'si kadın, %44,8'i 42-50 yaş arasında %59,8'i bir üniversite mezunu, %35,6'sı bir profesyonel meslek grubunda çalışan ve %32,2'si 3000-4000 TL arası aylık gelirinin olduğu saptanmıştır. Boşandıktan sonra tekrar evlenenler incelendiğinde, bu grupta yer alan katılımcıların %93,1'i kadın, %57,8'i 31-41 yaş arası, %59,8 bir üniversiteden mezun, %50,0'ı bir profesyonel mesleğe sahip ve  %39,2'si 1000-2000 TL aylık gelire sahip kişilerdir. Genel olarak bakıldığında her iki grup demografik özellikleri açısından yakın sonuçlar gösterdiğini dikkat çekmektedir. 
Araştırmaya katılan bireylerin 173'ü kadın 16'sı erkektir. Bu bireylerin 87'si boşandıktan sonra yeniden evlenmemiş, 102'si ise boşandıktan sonra yeniden evlenmiştir. Araştırmaya katılan bireylerin çoğunluğunun 31-41 yaş aralığında olduğu gözlemlenmiştir. Bu yaş aralığında olan katılımcılar tekrar evlenmeyenlerin %42,50'sini oluşturmakta, tekrar evlenenlerin ise %57,80'ini oluşturmaktadır. Araştırmamızda elde edilen bulgular doğrultusunda 31-41 yaşları arasında yer alan bireylerin 42-52 yaşları arasındaki bireylere göre yeniden evlenme oranlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. 
Araştırmaya katılan bireylerin eğitim durumları incelendiğinde boşandıktan sonra evlenen grubun ve boşandıktan sonra tekrar evlenmeyen grubun %59,8'inin üniversite mezunu olduğu görülmektedir. Aynı zamanda, yüksek lisans mezunu olan bireylerin boşanma durumları ve boşandıktan sonraki evlenme durumları karşılaştırıldığında araştırma bulgularının birbirine yakın olduğu görülmektedir. Profesyonel meslek sahibi bireylerin boşandıktan sonra evlenmelerinde anlamlı bir fark görülmüştür. 
Katılımcılar mesleksel olarak incelendiğinde boşandıktan sonra tekrar evlenmeyenlerin %35,6'sının boşandıktan sonra tekrar evlenenlerin ise %50'sinin profesyonel meslek mensupları olduğu gözlemlenmiştir. Aynı zamanda aylık geliri 1000-2000TL arasında olan bireylerin boşandıktan sonra tekrar evlenmeyenlerin %32,2'sini boşandıktan sonra yeniden evlenenlerin %39,2'sini oluşturduğu görülmüştür.. Boşandıktan sonra tekrar evlenmeyen katılımcıların %59,8'inin anne ve babasının evli olduğu, boşandıktan sonra tekrar evlenen katılımcıların %67,6'sının anne ve babasının evli olduğu gözlemlenmiştir. Anne ve babası boşanmış bireyler boşandıktan sonra tekrar evlenmeyen grubun %17,2'sini oluşturmakta, boşandıktan sonra tekrar evlenenlerin ise %10,8'ini oluşturmaktadır. 
Her iki grupta çoğunluk bireyler boşandıkları eşleri ile yedi yıl veya daha uzun süre evli kalmıştır. Ancak bu oran boşandıktan sonra tekrar evlenmeyenlerin %59,8'ini oluştururken boşandıktan sonra yeniden evlenenlerin %42'sini oluşturmaktadır. Katılımcıların her iki grupta da çoğunluk olarak boşandıkları eşleri ile evlenmeden önce hiç flört etmedikleri veya 1 yıldan az süre flört ettikleri gözlemlenmiştir. Bu süreyi iki ila üç yıl flört edenler takip ederken, dört ila beş yıl flört edenler boşandıktan sonra tekrar evlenmeyenlerin %16,1'ini boşandıktan sonra tekrar evlenenlerin %14,7'sini oluşturmaktadır.
Katılımcıların boşanmış oldukları eşleri ile evlenme nedenleri incelendiğinde ise boşandıktan sonra tekrar evlenmeyen gruptaki katılımcıların %62,1'inin aşk nedeniyle evlendiği gözlemlenirken boşandıktan sonra tekrar evlenen grupta bu oran %52'dir. Evlenme nedenlerinden 'huy' ise boşandıktan sonra tekrar evlenmeyen grubun %5,7'sinin evlenme nedeniyken boşandıktan sonra tekrar evlenen katılımcıların %10,8'inin evlilik nedenidir.  Araştırmaya katılan bireylerin boşandıktan sonra yeniden evlenen ve yeniden evlenmeyen şeklinde değerlendirildiği durumda ağırlıklı olarak boşanmaya karar veren tarafın kendileri olduklarını belirlenmiştir. Aynı zamanda araştırmaya katılan boşanan bireylerin büyük bir kısmı eşleri ile görüşmediklerini belirtmişlerdir. 
Her iki grup için de  'duygusal kopma' nın baskın boşanma gerekçesi olduğu gözlemlenmiştir. Katılımcılar genel olarak incelendiğinde baskın boşanma nedeni olan 'duygusal kopma'yı ev içi sorumluluklarla ilgili problemler, evlilik dışı ilişkinin takip etmekte olduğu gözlemlenmiştir. 
Araştırmaya katılan katılımcılara boşandıktan sonra yeniden evlenen ve evlenmeyen bireylerde, erken dönem uyumsuz şemalar bakımından bir farklılık olup olmadığını belirleyebilmek ve yeniden evlenme isteğine erken dönem uyumsuz şemaların etkisini gözlemleyebilmek amacı ile Young Şema Ölçeği (YŞÖ) uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre boşandıktan sonra tekrar evlenmeyen katılımcıların Ayrıcalıklılık/Yetersiz Öz Denetim ve Tehditler Karşısında Dayanıksızlık şema ortalamalarının boşandıktan sonra tekrar evlenen katılımcılara oranla daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Aynı zamanda boşandıktan sonra tekrar evlenmeyen katılımcı grubunda tekrar evlenmeyi düşünenlerin cezalandırıcılık şema ortalamasının aynı gruptan ancak tekrar evlenmeyi düşünmeyen kişilere oranla daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
It was aimed to examine and evaluate the demographic characteristics and schemes of the individuals, who got married again after divorce and didn't get marry, in this research. This research has been conducted on 189 people in total, 87 of whom didn't married after divorce and 102 of whom made their second marriage after divorce, between the ages of 18-70. Along with the demographic information form, Young scheme scale short form (YSO-KF3) was applied to individuals participating in the research. The SPSS 21.0 program was used in the analysis of the data used in the research.
When the demographic characteristics of those, who didn't get marry after divorce, are examined, it was determined that 89.7% of the participants partaking this group are women, 44.8% of them are between 42-50 years old, 59.8% of them university graduates, 35.66% of them work in a professional occupational group, and 32.2% of them have monthly income between 3000-4000 TL. When the participants, who remarried after divorce, are examined, it was determined that 93.1% of the participants partaking in this group are women, 57.8% of them are between 31-41 years old, 59.8% of them are university graduates, 50.0% of them have a professional occupation, and 39.2% of them have monthly income between 1000-2000 TL. When looked at in general, it draws attention that both groups show similar results in terms of demographic characteristics. 
173 women and 16 men were involved in the research. Of these individuals, 87 did not remarry after divorce, while 102 remarried after being divorced. It was observed that the majority of the individuals participating in the survey were between the ages of 31-41. Participants in this age range constitute 42.50% of non-remarried and 57.80% of remarried. In our findings, it was found that individuals who were between the ages of 31-41 in terms of findings were higher than those of the ages between 42-52.
When the educational status of the individuals participating in the survey is examined, it is seen that 59.8% of the group who got married after the divorce and the group who does not get married again after the divorce are university graduates. At the same time, when the divorce status of graduate graduates and after marriage after divorce are compared, it is seen that the research findings are close to each other. There was a significant difference in the marriage of professional occupational individuals after they got divorced.
Participants were observed to be occupational professionals who accounted for 35.6% of those who did not remarry after divorce, and 50% of those who remarried after being divorced. It was also seen that 32.2% of those who did not remarry after the divorce end  39.2% of those who remarried after marriage had an income between 1000-2000TL. 59.8% of the unmarried participants had parents that are still married whereas ,  67.6% of the participants who remarried had parents that are still married. %17,2 of the divorced and unmarried participants had divorced parents whereas %10,8 of the remarried participants had divorced parents. 
In both groups, the majority of the individuals were married for seven years or more with their spouses. However, this proportion constitutes 42% of those who remarry after marriage, which accounts for 59.8% of the unmarried individuals. It was observed that participants did not flirt or flirt for less than 1 year before marrying their spouses as the majority in both groups. This is followed by those who are two to three years flirting, while those who flirt for four to five years make up 14,7% of those who have remarried since the divorce of 16.1% of those who have not remarried since they were divorced.
When the reasons for marriage with the spouses of the participants were examined, it was observed that 62.1% of the participants in the non-remarried group had been married because of love, and this percentage was 52% in the remarried group after being divorced. Of the reasons for marriage, spouse's temperament is the cause of marriage of 10.8% of the participants who have remarried after marriage because 5.7% of the group who did not remarry after marriage were married. It has been determined that the individuals who participated in the research were the ones who decided to divorce predominantly when they were evaluated. At the same time, most of the divorced individuals who participated in the research stated that they did not see their ex-spouses anymore.
For both groups in the research it was observed that the most common reason of divorce was emotional separation (de-linking) which was followed by problems in domestic responsibilities, and extramarital relationships. Young Schematic Scale (YSQ) was used to determine schemes of the participants. According to research findings, participants who did not remarry after being divorced were observed to have a higher scores of Scheme of Non-Respect to Privilege / Insufficient Self-Control and weakness for threats scheme than those who remarried after marriage. At the same time, it was observed that the participants who did not remarry after marriage but have a psotive attitude etowards remarriage had a higher penalty scheme average than those who did not consider marrying again.