Maksimal ve submaksimal egzersizlerde insan vücudunun ısıl davranışının incelenmesi
Investigation of human thermal behavior during submaximal and maximal exercise
Yazar: GÖRKEM AYBARS BALCI
Danışman: PROF. DR. BEKİR MUZAFFER ÇOLAKOĞLU ; DOÇ. DR. TAHSİN BAŞARAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Sağlık Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Fizyoloji = Physiology ; Spor = Sports
Dizin: Spor = Sports ; Spor fizyolojisi = Sport physiology ; Vücut sıcaklık düzenlenmesi = Body temperature regulation

Özet:
İnsan vücudunun egzersiz sırasındaki termoregülasyonu son yıllarda popüler bir konu haline gelmiştir. Yoğun ve şiddetli egzersiz sırasında vücut iç sıcaklığının (Tiç) en önemli sınırlayıcı faktörlerden biri olduğu bilinmektedir. Egzersiz sırasında Tiç yaklaşık 37,4°C'yi geçtikten sonra deri kan akımının artmasıyla ısı transferi artmaya başlamaktadır. Deri sıcaklığı (Tderi), istirahat durumunda Tiç'in ideal sınırlar içerisinde kalmasını sağlayan en önemli regülatördür. Bu çalışmanın amacı ısıl kamera kullanılarak ölçülen Tderi'nin maksimal oksijen kullanım kapasitesi (VO2maks) testinde ve 20 dakikalık %60VO2maks düzeyine den gelen submaksimal egzersiz (SE) seansları sırasındaki ısıl davranışını incelemektir. Çalışmaya 54±9,9 mL∙dk-1∙kg-1 V ̇O2maks değerine sahip orta düzey antrenmanlı 11 erkek sporcu gönüllü olarak katıldı (22,2±3,7 yaş; 181±6,3cm boy; 73,8±6,9kg ağırlık). Çalışma, sıcaklık ve bağıl nemin kontrol edilebildiği, kademeli taze hava beslemesinin sağlandığı bir iklimlendirme odasında bisiklet ergometresi kullanılarak gerçekleştirildi. Katılımcıların SE sırasında Tderi değişimlerinin ilişkili olduğunu gösterdi (p≤0.05). SE ve VO2maks testi seansının sekizinci dakikası civarına kadar Tderi değerleri tedrici olarak azaldı (p≤0.05). Sekizinci dakikadan itibaren SE sonuna kadar Tderi sürekli olarak tüm katılımcılarda arttı (p≤0.05). SE'de VO2maks testine oranla ısıl düzenlenmenin daha başarılı olduğu gösterildi (p>0.05). Tiç'te her iki egzersiz seansında da, tüm ölçüm basamağında anlamlı düzeyde artışlar gözlemlendi (p≤0.05). Sonuç olarak, bu çalışma, Tderi'nin egzersiz boyunca takip edilmesi gereken bir parametre olduğunu ortaya koymaktadır.

Abstract:
Thermoregulation of human body during exercises has recently become a popular issue. It is known that during high intensity exercises, human core temperature (Tcore) is one of the most important limiting factors. During exercise, when the Tcore reaches ~37.4°C, heat transfer starts to increase as a result of the rise in skin blood flow. Skin temperature (Tskin) is a regulator that provides Tcore to maintain within the ideal limits. The aim of this study was to examine thermal behavior of Tskin by using a thermal camera, during maximal oxygen uptake (VO2max) test and 20 minutes submaximal exercise corresponding to %60VO2max level. 11 moderately trained male athletes (V ̇O2max 54±9.9mL∙min-1∙kg-1) have volunteered to the study (22.2±3.7 age; 181±6.3cm height; 73.8±6.9 kg weight). Study protocol has carried out by using a cycle ergometer in climatic chamber which gradually provides fresh air supply and ability to control the temperature and relative humidity. It is showed that there is a relation in Tskin changes of the participants in submaximal exercises (p≤0.05). It was observed that lowest Tskin values revealed at 8th minute in both submaximal exercise and VO2max tests (p≤0.05), and gradually increased throughout submaximal exercise (p≤0.05). Also, it is showed that thermoregulation is better in submaximal exercise (p>0.05). While, Tcore continuously increased throughout submaximal exercise and VO2max tests (p≤0.05). In conclusion, results were showed that Tskin is an important parameter should be monitored throughout exercise.