Kardiyopulmoner bypass ile yapılan koroner arter bypass greft operasyonlarında görme fonksiyonu ve göz dibi değişikliklerinin incelenmesi
Investigation of changes in visual function and fundus in coronary artery bypass grafting operations performed with cardiopulmonary bypass
Yazar: ÇAĞRI DÜZYOL
Danışman: PROF. DR. MEHMET KAPLAN
Sağlık Bakanlığı / Dr. Siyami Ersek Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery

Özet:
Kardiyopulmoner bypass (CPB), giderek artış göstermekte olan kalp cerrahisi
operasyonlarında sıklıkla kullanılan ve bazı operasyonlar için mutlak gerekli olan bir
yöntemdir. Bu yönteme ve operasyon tekniğine bağlı değişkenlik gösterebilmekle birlikte,
operasyon sonrası hasta takibinde, diğer komplikasyonlara bağlı veya bağımsız olarak, erken
dönemde nörolojik komplikasyonların gelişme riski bulunmaktadır.
Yapısı ve işlevi gereği kardiyopulmoner bypass ile ilgili farklı birçok mekanizma
sorumlu tutulabilecek olsa dahi, kardiyopulmoner bypassa bağlı nörolojik komplikasyonların
en önemli sebeplerinden biri bypass devresinin herhangi bir aşamasından kaynaklanan hava
veya partikül embolizasyonudur. Kaynağı ne olursa olsun, embolizasyonun yol açtığı
arteryel oklüzyon hedef organ hasarına yol açabilmekte ve geçici veya kalıcı istenmeyen
sonuçlar ortaya çıkmaktadır.
Elektif kardiyak cerrahi uygulanmış hastaların hemen tamamında, rutin klinik
muayeneler dışında ayrıntılı nörolojik değerlendirmeler, ancak hastada komplikasyon klinik
bulgu verdiği zaman yapılmaktadır. Bu nedenle, klinik olarak patolojik nörolojik bulgu
gözlenmeyen hastalarda, muhtemel nörolojik hasarlanma ihtimali göz ardı edilmektedir.
Göz, görme işlevini sağlamak üzere retina tabakasının özellik arz eden anatomik
yapısı ile beynin bir uzantısı konumundadır. Görme fonksiyonunu etkileyen retinal
patolojilerin bir kısmı, doğrudan doğruya serebral patolojilere bağlıdır; bu nedenle bazı
serebral patolojiler retinal patolojiler ortaya çıkartacak bulgulara yol açabilir.
Bu çalışmada, kardiyopulmoner bypass kullanılarak yapılmış koroner arter bypass
operasyonlarında, preoperatif ve postoperatif erken dönemdeki hastaların göz anatomileri ve
görme fonksiyonlarının karşılaştırılması, bu sayede kardiyopulmoner bypassın nörolojik
komplikasyonlara yol açma potansiyelinin ve muhtemel mekanizmalarının dolaylı yoldan
araştırılması amaçlanmıştır. Bunun için, Prof. Dr. Siyami Ersek Göğüs, Kalp ve Damar
Cerrahisi hastanesinde elektif koroner arter bypass grefti (CABG) operasyonu uygulanan 20
hastaya preoperatif ve postoperatif dönemde görme muayenesi, retinal patolojileri
değerlendirmek amacıyla göz dibi bakısı ve retinal yapısal degisimleri verifiye etmek
amacıyla retinal fotoğraflama yapılarak, muhtemel görme kusurları, retinal vasküler ve diğer
yapısal değişiklikler karşılaştırıldı.

Abstract:
Cardiopulmonary bypass (CPB) is an absolutely essential procedure for some of the operations and frequently used for heart surgery which is increasingly performed. In accordance with this procedure and operation technique, there is risk of neurological complications in early postoperative period of postoperative follow up, due to other complications or independently.
Although various different mechanisms may be adressed responsible due to its structure and function, one of the most important reasons of neurological complications regarding cardiopulmonary bypass is air or particle embolization caused by any stage of the bypass circuit. Whatever the source is, the arterial occlusion caused by embolization may result in target organ damage and undesirable temporary or permanent results occur.
In almost all of the elective cardiac surgery patients, detailed neurological evaluations other than routine clinical examination are done if a complication in a patient results in clinical sign. Therefore, possiblity of neurological damage is ignored in patients without clinically pathological neurological findings.
Eye, with its specialized anatomical structure of the retina to maintain vision, exists as an extension of the brain. Some of the retinal pathologies which affect vision function are directly related to cerebral pathologies; therefore some of the cerebral pathologies may result in findings related to retinal pathologies.
In this study, comparison of eye anatomy and visual functions of patients in the preoperative and early postoperative periods of coronary artery bypass operations with cardiopulmonary bypass, and therefore, indirect investigation of the potential and possible mechanisms of cardiopulmonary bypass to result in neurological complications, were aimed. For this, 20 patients who were operated for elective coronary artery bypass grafting (CABG) in Prof. Dr. Siyami Ersek Thoracic and Cardiovascular Surgery Hospital were evaluated in the preoperative and postoperative periods with examination of vision, evaluation of retinal pathologies with fundus visualization and retinal photography to verify retinal structural changes; then possible vision defects, retinal vascular and other structural changes were compared.