Ahmed Şevkî'nin  Masra' Kilyûbâtrâ  (Kleopatra'nın Ölümü) adlı şiirsel draması ile Shakespeare'in Antonius ve Kleopatra   adlı şiirsel dramasının  karşılaştırmalı  metin çözümlemesi
A comparative  text analysis of  the poetical drama of Ahmad Shawqi's Masra'Kilyûbâtrâ (The Death of Cleopatra) and the poetical drama of Shakespeare's Antony and Cleopatra
Yazar: HALİL İBRAHİM OĞUR
Danışman: PROF. DR. AYSEL ERGÜL KESKİN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arap Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Antonius = Antonius ; Drama = Drama ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Kleopatra = Cleopatra ; Shakespeare, William = Shakespeare, William ; Şevki, Ahmed = Şevki, Ahmed

Özet:
Ünlü İngiliz şair ve oyun yazarı William Shakespeare'in, konusunu Roma tarihinden alarak nazım şeklinde yazdığı bir tragedya olan Antonius ve Kleopatra, hem bir aşk tragedyası hem de bir tarihi tragedyadır. Asıl tragedya, Doğu ile Batı yani Mısır Dünyası ile Roma Dünyasının çatışmasından doğup, MÖ I. y.y.'da, bilinen bütün dünyayı sahnesine alır. William Shakespeare'den üç asır sonra, Türk asıllı Arap şair ve tiyatro yazarı Ahmed Şevkî tarafından, Arapça olarak kaleme alınan Masra' Kilyûbâtrâ (Kilyûbâtrâ'nın Ölümü) tiyatrosunun da kaynağı Roma tarihidir. Kilyûbâtrâ'nın ölümünü ve onu ölüme götüren olayları eksenine alarak nazım şeklinde yazılmış olan drama; o güne kadar Mısır kraliçesi Kilyûbâtrâ ile özdeşleştirilen tüm olumsuz sıfatlara bir cevap niteliği taşımaktadır.
Bu çalışmamızda, bir taraftan tragedya olarak Kleopatra'yı dünya sahnesine taşıyan, diğer taraftan da bu dramayı Arap dünyasına aktaran iki eserin metinlerini, karşılaştırmalı olarak çözümlemeye çalıştık. 
İki bölümden oluşan çalışmamızın giriş bölümünde, her iki tiyatro yazarının edebi kişilikleri ve eserleri hakkında özlü bilgi verilmiştir. Birinci bölümde, eserlere konu olan başkişilerin tarihsel kimliklerine değinilmiş, tarih ve edebiyat ilişkisi denkleminde Ahmed Şevkî hakkında kısa bir değerlendirme yapılmış ve daha sonra her iki şiirsel dramanın özeti verilmiştir. İkinci bölümde her iki şiirsel dramanın karşılaştırmalı metin çözümlemesi; oyunların dramaturjisi, zaman ve mekân unsurları, karakterler, oyunların dil ve üslup özellikleri, oyunların teknik özellikleri, iki şiirsel drama arasındaki benzerlikler ve farklılıklar adlı başlıklar altında incelenerek çalışma sonlandırılmıştır. 
Anahtar Kelimeler:  Ahmed Şevkî, William Shakespeare, Kleopatra, Antonius, şiirsel drama, Masra' Kilyûbâtrâ (Kleopatra'nın Ölümü)

Abstract:
Antony and Cleopatra which is a tragedy written in blank verse by the famous English poet and playwright William Shakespeare based on Roman history is both a love tragedy and a historical tragedy. The original tragedy, arising from the conflict between the East and the West, the Egyptian World and the Roman World, puts the whole world known in the 1st. century BC on the stage. The source of the play Masra' Kilyûbâtrâ (The Death of Cleopatra), written in Arabic by Turkish origin Arab poet and playwright Ahmad Shawqi three centuries later from William Shakespeare, is also Roman history. The drama, written in the blank verse, based on the death of Cleopatra and the events leading her to death is a response to all negative qualities identified with the Egyptian Queen Cleopatra until that day.
This study is a comparative analysis of the texts of two works which, on the one hand, put Cleopatra as a tragedy onto the world stage and, on the other hand, transmit this drama to the Arab world.
In the introduction of the study, there is concise information about the literary identities and works of both playwrights. In the first part, the historical identities of the pratagonists are mentioned, an evaluation about Ahmed Shawqi is made with regard to the relation between history and literature, and the summaries of both poetic plays are presented. In the second part, the study is concluded by conducting the comparative textual analysis of both plays under the titles as; play dramaturgy, setting elements, characters, language and tone features of the plays, technical features of the plays, similarities and differences of the plays. 
Keywords: Ahmad Shawqi, William Shakespeare, Cleopatra, Antonius, Poetic Drama, Masra' Kilyûbâtrâ (The Death of Cleopatra)