Ortaöğretim kurumlarına devam eden öğrenciler ile bu kurumda çalışan öğretmenler ve yöneticilerin cinsellikle ilgili yanlış inanışla bilgi ve inanışlarının belirlenmesi ve bir uygulama
Determining the false knowledges and behaviours of the students, teachers and school administrators studying and working in high schools and a practice
Yazar: GAMZE EDA ŞENTÜRK
Danışman: PROF. DR. MÜNEVVER ÇETİN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sağlık Eğitimi = Health Education

Özet:
ÖZETCinsellik eğitimi programları bireye, özellikle de bireysel cinsel etkinlik, cinsel yönelim,cinsel yolla bulaşan hastalıklar, cinsel tutum ve davranışlara odaklıdır. Bu programlardacinsellik eğitimi bireyin özel yaşamı, cinsel kimliği ve ilişkileri konusunda ömür boyu süren biröğrenme ve davranış geliştirme süreci olarak tanımlanır. Temel hedefi cinsel sağlığındesteklenmesi olan programların içeriğini cinsel gelişim, üreme sağlığı, kişiler arası ilişkiler,duygulanım ve toplumsal cinsiyet rolleri gibi konular oluşturur.Çoğu insanın değer yargıları ve inanışları, içinde bulunduğu kültürden, politikçevreden, dinsel inançlarından ve eğitim olanaklarından etkilenmiştir. Bireylere duyulaneğitim olanakları azaldıkça, değerlere ve inançlara körü körüne bağlanma görülür. Eğitimlebirlikte yeni düşünceler ortaya çıkar ve varolan değer ve inanışlar sorgulanmaya başlanır.Düşüncelerin berraklaştığı ana kadar eski ve yeni inanışlar arasında bir çelişki kaçınılmazdır(Öğretmen el kitabı,2000,s:21). Cinsellikle ilgili inanışlarımızın şekillenmesinde aile eğitimi,okulda aldığımız eğitim ve kitle iletişim araçlarının rolü büyüktür.Bu araştırmanın amacı, Ortaöğretim kurumlarına devam eden Anadolu Lisesi veMeslek Lisesi birinci sınıf öğrencilerinin, bu kurumlarda çalışan öğretmenlerin ve yöneticilerincinsellikle ilgili yanlış bilgi ve inanışlarını saptamak, verilecek eğitimle öğrencilerin yanlış bilgive inanışlarını düzeltmek, öğretmenlerin ve yöneticilerin yanlış bilgi ve inanışlarınınöğrencileri etkileyip etkilemediğini ortaya çıkarmaktır.Ortaöğretim kurumlarına devam eden Anadolu Lisesi ve Meslek Lisesi birinci sınıföğrencilerinin ve bu kurumlarda çalışan öğretmenlerin ve yöneticilerin cinsellikle ilgili yanlışbilgi ve inanışlarının olup olmadığı, bu araştırmanın problemidir.Bu araştırmanın çalışma evreni, İstanbul ili Anadolu yakasından rastlantısal(randomly) olarak seçilen dört Anadolu Lisesi ve dört Meslek Lisesi'nde görev yapanöğretmenler, yöneticiler ve bu okullara devam eden lise birinci sınıf öğrencileridir. KartalBurak Bora Anadolu Lisesi, Kadıköy Anadolu Lisesi, Kartal Anadolu Lisesi, Kartal KöyHizmetleri Anadolu Lisesi, Üsküdar İMKB Meslek Lisesi, Kartal İMKB Meslek Lisesi, KadıköyHandan-Hayrettin Erk Endüstri Meslek Lisesi ve Maltepe Meslek ve Anadolu Meslekliselerinden 237 birinci sınıf öğrencisi ve bu kurumlarda görev yapan 156 öğretmen veyönetici ile çalışılmıştır. Veriler, öğrenciler ile öğretmen ve yöneticilerin demografiközelliklerini ve cinsellikle ilgili yanlış inanışlarını belirlemek amacıyla araştırmacı tarafındanhazırlanan ?Cinsellikte Yanlış Bilgi ve İnanışlar Formu? ile toplanmış, öğrencilere bir saatlikcinsellikle ilgili yanlış inanışlar hakkında eğitim verilmiş, eğitim öncesi ve sonrası ön test-sontest uygulanmıştır.Araştırmadan elde edilen sonuçlar aşağıda özetlenmiştir;â¢ Araştırmaya katılan kadın ve erkek öğretmen ve yöneticilerin, CBİ testi puanortalamaları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark bulunmamaktadır (p>0.05).Fakat kadın ve erkeklerin ortalamaları incelendiğinde, kadınların puan ortalamasıerkeklerden yüksektir.â¢ Araştırmaya katılan Anadolu Lisesi öğretmen ve yöneticileri ile Meslek Lisesiöğretmen ve yöneticileri arasında CBİ testi puan ortalamaları açısından anlamlı birfark bulunmaktadır (p<0,05). Anadolu Lisesi öğretmen ve yöneticilerini puanortalaması, Meslek Lisesi öğretmen ve yöneticilerinden daha yüksek bulunmuştur.â¢ Evli öğretmen ve yöneticiler ile bekâr öğretmen ve yöneticiler arasında CBİ testi puanortalamaları açısından anlamlı bir fark bulunmamaktadır (p>0,05). Evli öğretmen veyöneticilerin puan ortalamaları ile bekâr öğretmen ve yöneticilerin puan ortalamalarıbir fark bulunmamaktadır.â¢ Çocuk sahibi olan ve olmayan öğretmen ve yöneticiler arasında CBİ testi puanortalamaları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark bulunmamaktadır (p>0.05).Çocuk sahibi olmayan öğretmen ve yöneticilerin puan ortalamaları ile çocuk sahibiolmayan öğretmen ve yöneticilerin puan ortalamaları arasında fark bulunmamaktadır.â¢ 10 yıl veya altı hizmet yılı olan öğretmen ve yöneticiler ile 10 yıldan fazla hizmet yılıolan öğretmen ve yöneticiler arasında CBİ testi puan ortalamaları açısından anlamlıbir fark bulunmamaktadır (p>0,05) Fakat 10 yıl veya daha az hizmet yılı olanöğretmen ve yöneticiler ile 10 yıldan fazla hizmet yılı olan öğretmen ve yöneticilerinortalamaları incelendiğinde, 10 yıl veya altı hizmet yılı olan öğretmen ve yöneticilerinpuan ortalaması 10 yıldan fazla hizmet yılı olan öğretmen ve yöneticilerden yüksekolduğu belirlenmiştir.â¢ Hayatlarını en çok köyde, kasabada, şehirde ve büyük şehirde geçiren öğretmen veyöneticiler arasında CBİ testi puan ortalamaları açısından anlamlı bir farkbulunmamaktadır (p>0,05).â¢ Branşlarına göre öğretmen ve yöneticiler arasında CBİ testi puan ortalamalarıaçısından anlamlı bir fark bulunmamaktadır (p>0,05).â¢ Araştırmaya katılan kız öğrenciler ile erkek öğrenciler arasında CBİ ön ve son testpuan ortalamaları açısından anlamlı bir fark bulunmamaktadır (p>0,05)â¢ Anadolu Lisesi öğrencileri ile Meslek Lisesi öğrencileri arasında CBİ ön ve son testpuan ortalamaları açısından anlamlı bir fark bulunmaktadır (p<0,05) Anadolu Lisesiöğrencilerinin ön ve son test puan ortalamaları, Meslek Lisesi öğrencilerindenyüksektir.â¢ Araştırmaya katılan öğrencilerin anne ve baba eğitim durumlarına göre CBİ ön testipuan ortalamaları açısından anlamlı bir fark bulunmaktadır (p<0,05). Anne vebabaların eğitim seviyeleri yükseldikçe, ön testten alınan puanlar yükselmektedir.â¢ Araştırmaya katılan öğrencilerin aile tiplerine ve hayatlarını en çok geçirdikleri yeregöre CBİ ön ve son testi puan ortalamaları açısından anlamlı bir farkbulunmamaktadır (p>0,05).

Abstract:
ABSTRACTThe aim of this research is to investigate the level of false knowledges andbehaviours of high school teachers, school administrators and students about sexuality anddetermine effects of the false knowledges and behaviours of teachers and schooladministrators on the level of knowledges and behaviours of students.237 anatolian and vocationary high scool students from Kartal Burak Bora AnatolianHigh School, Kadıköy Anatolian High School, Kartal Anatolian High School, Kartal KöyHizmetleri Anatolian High School, Üsküdar İMKB Vocationary High School, Kartal İMKBVocationary High School, Kadıköy Handan-Hayrettin Erk Industry Vocationary High Schoolve Maltepe Vocationary and Anatolian Vocationary High School and 156 high schoolteachers and school administrators working in this schools were randomly selected andapplied a 36-item questionnaire for teachers and school administrators and 34-itemquestionnaire for students between December 2005 and April 2006. Datas were analyzed byt test and ANOVA using SPSS program.The results are summerized as;â¢ Teachers? and school administrators? level of knowledges and behaviours aboutsexuality were not affected by sex, marrital status, having children, seniority under/over 10 years, branch and living places passed all their lifes.â¢ Vocationary high school teachers and school administrators? level of knowledges andbehaviours about sexuality were determined higher than anatolian high schoolteachers and school administrators.â¢ There were no significant point differences found statistically between male andfemale students (p>0,05).â¢ There were significant point differences found statistically between anatolian andvocational high students (p<0,05). Anatolian high school students? pre-post test pointaverages were found higher than vocational school students.â¢ There were significant point differences found statistically in regard to the students?educational level of parents related the pre test (p<0,05). As the education levels ofparents increase, pre-test scores raise.There were no significant point differencesfound statistically in regard to the family types and the living places mostly passedtheir lifes of students (p>0,05).