Matematik öğretmenlerinin matematiksel modelleme yeterliklerinin geliştirilmesi
Developing the mathematical modeling competencies of mathematics teachers
Yazar: SİBEL BİLGİLİ
Danışman: PROF. DR. ALPER ÇİLTAŞ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Amaç: Bu araştırmada matematiksel modelleme yaklaşımına uygun olarak hazırlanan öğrenme ortamında gerçekleştirilen matematiksel modelleme eğitimi ile matematik öğretmenlerinin matematiksel modelleme yeterliklerinin geliştirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılmıştır. Katılımcılar her biri devlet okullarında görev yapan 5 matematik öğretmenidir. Matematik öğretmenlerinin matematiksel modelleme yeterliklerinin geliştirilmesi amacıyla, ilk olarak görüşmeler yapılarak matematiksel modellemeye yönelik ön bilgileri alınmış, ardından matematiksel modellemeye uygun olarak hazırlanan öğrenme ortamında 11 haftalık bir matematiksel modelleme öğretim süreci gerçekleştirilmiştir. Öğretim süreci bittikten sonra her bir öğretmenin kendi oluşturduğu matematiksel modelleme etkinliklerini uyguladıkları birer dersleri gözlemlenmiş ve sürece yönelik görüşleri alınmıştır.
Bulgular: Hazırlanan öğrenme ortamında gerçekleştirilen matematiksel modelleme eğitimi ile öğretmenlerin matematiksel modelleme yeterliklerinden "Gerçek problemi anlama ve gerçeğe dayalı bir model oluşturma yeterliği (A), Gerçek modelden bir matematiksel model oluşturma yeterliği (B) ve Oluşturulan matematiksel model ile matematiksel problemleri çözme yeterliği (C)" yeterliklerinin tamamen olumlu etkilendiği; Matematiksel sonuçları gerçek durumlarda yorumlama yeterliğinin (D) kısmen olumlu etkilendiği; Çözümü doğrulama yeterliğinin (E) ise etkilenmediği belirlenmiştir. Öğretmenlerin oluşturduğu matematiksel modelleme etkinliklerine ait tasarlama süreci "Plan, etkinlikle ilgili kriterler, yazım aşamaları ve kontrol" basamaklarına göre hem uzmanlar hem de çalışma grubunda yer alan diğer öğretmenler tarafından değerlendirilmiştir ve "öğrenci seviyesine uygunluk, değişkenlere karar verme ve dil-yazım kurallarına dikkat etme" öğretmenler tarafından en fazla tercih edilen kriterler olmuştur. Oluşturulan etkinliklerin, öğretmenlerin kendi öğrencileri ile uygulama aşamasında elde edilen bulgularda, genel olarak tüm yeterlikler ve alt yeterlik için daha olumlu bir süreç olduğu görülmüştür. Gerçekleştirilen sınıf içi etkinlik uygulamalarına yönelik öğretmen görüşmelerinde de sürecin olumlu ilerlediği tespit edilmiştir.
Sonuçlar: Matematiksel modelleme yaklaşımına uygun olarak hazırlanan öğrenme ortamında gerçekleştirilen matematiksel modelleme eğitiminin, matematik öğretmenlerinin matematiksel modelleme yeterliklerini büyük ölçüde geliştirdiği ortaya konulmuştur. Ayrıca öğretmenlerin kendi oluşturduğu etkinlikleri, sınıf ortamında kendi öğrencilerine uygularken matematiksel modelleme yeterliklerini öğrenme ortamındakinden daha büyük oranda davranışlarına yansıttıkları da çalışmanın sonuçları arasındadır.

Abstract:
Purpose: In this research, aimed to improve the mathematical modeling competencies of mathematics teachers with the mathematical modeling training carried out in the learning environment prepared in accordance with the mathematical modeling approach.
Method: The case study design, one of the qualitative research methods, was used in the research. The participants consist of 5 mathematics teachers, each of whom works in public schools. In order to improve the mathematical modeling competencies of mathematics teachers, firstly, preliminary information about mathematical modeling was obtained through interviews, and then an 11-week mathematical modeling teaching process was carried out in a learning environment prepared in accordance with mathematical modeling. After the teaching process was over, a lesson in which each teacher applied the mathematical modeling activities they created was observed and their views on the process were taken.
Findings: With the mathematical modeling training carried out in the prepared learning environment, the A, B, and C competencies of the teachers were completely positively affected by the mathematical modeling competencies; D proficiency was partially affected positively; It was determined that E proficiency was not affected. The design process of the mathematical modeling activities created by the teachers was evaluated by both experts and other teachers in the study group according to the steps of "Plan, criteria related to the activity, writing stages, and control" and "suitability for student level, deciding on variables and paying attention to language-spelling rules". " were the most preferred criteria by teachers. It has been seen that the activities created are generally a positive process for all competencies and sub-competences in the findings obtained during the implementation phase of the teachers with their own students. It was determined that the process progressed positively in the teacher interviews regarding the classroom activity practices.
Conclusions: It has been revealed that the mathematical modeling training carried out in the learning environment prepared in accordance with the mathematical modeling approach greatly supports the mathematical modeling competencies of mathematics teachers. In addition, it is also among the results of the study that teachers reflect their mathematical modeling competencies to a greater extent when they apply their own activities to their students in the classroom environment than in the learning environment.