Büyük veri teknik ve yönetimsel kabiliyetlerinin geniş ölçekli grup karar verme sürecine etkisi üzerine araştırma
Research on the effect of big data analytics technical and management capabilities on large-scale group decision making
Yazar: SÜBEYTE TAŞKIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ARAFAT SALİH AYDINER
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Çeşitliliğin arttığı günümüz dünyasında, kararların tek kişi tarafından alındığı bir ortamda mı, yoksa geniş kitlelerin karar verebildiği ve bunları analiz edebilecek kabiliyetlere sahip uzmanların bulunduğu yerde mi yaşamak istersiniz? Günümüzde yöneticilik, artık her yönden gelen sesleri analiz ederek bir orkestra şefi gibi koordine etmekten geçmektedir. Böylece haklar gibi, sorumlulukların da paylaşıldığı bir geleceğe adım atıyoruz. Büyük veriyi analiz edebilme, yönetim süreçlerinde büyük veriden faydalanma kabiliyetlerinin geniş ölçekli karar verme sürecine etkisi merak konusu olmuştur. Bu tez çalışmasında, büyük veri analitiği beşeri kabiliyetlerinden olan teknik ve yönetimsel kabiliyetler ile geniş ölçekli grup karar verme süreci göstergeleri tercih yapısı ve grup karar kuralları arasındaki ilişki anket yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Çalışma, Türkiye'deki kurumlarda çalışan veri bilimci, veri analisti ve yöneticilerle gerçekleştirilmiştir. Faktörler arası doğrudan ilişki ve büyük veri yönetimsel kabiliyetlerinin aracılık etkisi Yapısal Eşitlik Modellemesi (YEM) yöntemi kullanılarak araştırılmıştır. Büyük veri yönetimsel becerilerin tercih yapısı ve grup karar kurallarına olumlu etkisi gözlemlenmiştir. Büyük veri analitiği teknik kabiliyetlerinin, yönetimsel becerilere doğrudan olumlu etkisi bulunmakla birlikte, tercih yapısı ve grup karar kurallarına dolaylı ve olumlu etkisi de tespit edilmiştir, ancak doğrudan etkiye rastlanmamıştır.

Abstract:
In today's world where diversity increases, does one want to live in an environment where decisions are made by a single person, or where there are experts who have the ability to make decisions and analyze them? At the present time, management now passes through analyzing sounds coming from all directions and coordinating them like an orchestra conductor. Thus, we are stepping into a future where rights and responsibilities are shared. The affect of the ability to analyze big data and benefit from big data in management processes on large-scale decision making has been a matter of curiosity. In this thesis, the relationship between big data analytics technical and managerial capabilities which are among the human capabilities, large-scale group decision-making process indicators, preference structure and group decision rules, was examined using the survey method. The study was carried out with data scientists, data analysts and managers working in institutions in Türkiye. The direct relationship between factors and the mediation effect of big data managerial capabilities were investigated using the Structural Equation Modelling method. The direct positive effect of big data managerial skills on preference structure and group decision rules has been observed. Although big data analytics technical capabilities have a direct positive effect on managerial skills, an indirect and positive effect on preference structure and group decision rules has also been determined, but no direct effect has been discovered.