Bursa il merkezindeki ilköğretim okulları öğrencileri arasında ilaç alerjisi sıklığı
Prevalence of drug allergy among school children in Bursa province
Yazar: KEZBAN İPEK
Danışman: PROF. DR. NİHAT SAPAN
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Alerjenler = Allergens ; Anketler = Questionnaires ; Bursa = Bursa ; Epidemiyoloji = Epidemiology ; Hipersensitivite = Hypersensitivity ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Günümüzde özellikle pediatrik populasyonda alerjik hastalıklar giderek artmaktadır. Çocuklarda kullanılmak üzere onay verilen ilaçların sayısı arttıkça, istenmeyen ilaç reaksiyonlarına daha sık rastlanmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü ilacın tanı, tedavi veya proflaksi amacıyla uygun dozda kullanımı sırasında oluşan istenmeyen ve zararlı yanıtı ilaç reaksiyonu olarak tanımlamaktadır. Oluşumunda IgE veya T hücre aracılıklı hipersensitivite reaksiyonlarının yer aldığı ilaç reaksiyonları ilaç alerjisi olarak tanımlanmaktadır. Hafif bir ürtikerden şiddetli anaflaksiye kadar değişen farklı klinik tablolar ortaya çıkabilir.Çocuklarda ilaç reaksiyonlarının sıklığını araştıran çalışmalar nadirdir. Çalışmamızda Bursa il merkezindeki ilköğretim okullarında 1-8. sınıf arası çocuklarda ilaç alerjisi sıklığını araştırdık. Bursa il merkezinde rastgele seçilmiş dört ilköğretim okulunda yaşları 6-15 arasında olan 4500 öğrenciye aileleri tarafından doldurulmak üzere anket formları dağıtılmış olup, bunlardan 3944' ü doldurulmuş bir halde toplanmıştır. Çalışmamızda kullanılan anket formu; çocuğun yaş ve cinsiyet bilgileri ile bugüne kadar ilaç alerjisi olup olmadığı, ilaç alerjisi olmuşsa hangi ilaca karşı alerji geliştiği, ne tür belirtiler görüldüğü ile ilgili sorular içermektedir.Çalışmamızda, aileler tarafından herhangi bir zamanda ilaç allerjisi olduğu bildirilen öğrencilerin oranı % 5.2 olarak bulundu. Doktor tarafından ilaç alerjisi tanısı konulan olgular ise % 2.7 olarak bulundu. İlaç alerjisi nedeni olarak, ilaç grupları arasında antibiyotikler (% 83) ilk sırada yer alıyordu. İlaç alerjisi bildirilen olgularda en fazla deri bulgularının görüldüğü (% 94.1) saptandı.İlaç alerjilerinin standart anket formları ile araştırıldığı çok merkezli çalışmaların yapılması, görülme sıklığını daha doğru bir şekilde gösterilmesine olanak sağlayacaktır. Hekimlerin ve toplumun ilaç allerjileri konusundaki farkındalığının arttırılması daha akılcı ilaç kullanımını sağlayacaktır.Anahtar kelimeler: İlaç alerjisi, epidemiyoloji, anket

Abstract:
The prevalence of allergic diseases tends to be rising among pediatric population. With the approval of new drugs in pediatric care, drug related reactions are seen more commonly. World Health Organization (WHO) describes drug reaction as ?noxious or unintended reaction to a drug that is administered in standard doses by the proper route for the purpose of prophylaxis, diagnosis, or treatment?. Drug reactions mediated by IgE and T?Cell related hypersensitivity are called ?drug allergy?. The clinical characteristics of drug allergy can vary and mimic all allergic diseases in a wide spectrum between mild urticaria and anaphylaxis.There are only a few studies about prevalence of drug reactions among pediatric population. In our study we have investigated the prevalence of drug allergy among school children in Bursa Province. We have deployed questionnaire forms to 4500 students in four randomly selected primary schools in Bursa Centrum. 3944 questionnaire forms returned back. The questionnaire form includes questions about age, sex, presence of drug allergies and their characteristics.In our study the percentage of children whose drug allergy recognized by their parents was 5.2%. The percentage of children whose drug allergy was diagnosed by a doctor was 2.7%. Antibiotic related allergies were the most common with 94.1% of all drug allergies. Skin lesions were most common symptom and were seen in 94.1% of drug allergies. Public awareness and sensitivity can be constituted by multicenter studies investigating this topic by using standard questionnaire forms.Keywords: Drug allergy, epidemiology, questionnaire.