Üriner inkontinans operasyonu geçiren kadınlarda postoperatif dönemle ortaya çıkan sorunlara yönelik hemşirelik girişimlerinin etkinliği
Effectiveness of the nursing care on the postoperative problems of the female patients who were operated for urinary incontinance
Yazar: GÜLSEN ÇAYIR
Danışman: Y.DOÇ.DR. NEZİHE KIZILKAYA BEJİ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Üriner inkontinans = Urinary incontinence

Özet:
Çalışmamız, üriner inkontinans operasyonu geçiren hastalarda, postoperatif dönemde ortaya çıkan sorunların ve bakım gereksinimlerinin saptanması, ortak ba kım protokolü, standart hemşirelik bakım planı ve hastalara yönelik eğitim kitapçığı nın geliştirilmesi, belirlenen sorunlara yönelik hemşirelik girişimlerinin uygulanarak etkinliğinin belirlenmesi amacıyla planlanmıştır. Çalışmamız, tanımlayıcı ve uygu lamalı amaca yönelik prospektif ve deneysel araştırma özelliğindedir. Araştırmamızın örneklemini ise, Kasım 1997- Temmuz 1999 tarihleri arasın da İ.Ü. İstanbul Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı'nda Burch (n=10), Kolporafi Kelly Plikasyonu (n=10), Raz (n=4), TVT (n=4) operasyonu geçi ren toplam 28 hasta oluşturdu. 1. grupta (n=12) verilerin toplanması amacıyla araştı rıcı tarafından geliştirilen anket formu, üriner günlük formu ile serviste kullanılan hemşirelik bakım planı ve postoperatif takip formu kullanıldı. Bu hastalar taburcu olurken rezidüel idrar volümleri ölçüldü ve idrar kültürü için örnek alındı. Bu veriler doğrultusunda standart hemşirelik bakım planı, ortak bakım protokolü ve hasta eği tim kitapçığı hazırlandı. 2. gruba (n=16) operasyon öncesi araştırmacı tarafından o- perasyon ve sonrası dönem hakkında eğitim yapıldı ve el kitapçığı verildi. Operasyon sonrası standart hemşirelik bakım planı servis hemşireleri tara fından uygulandı. 1. gruptaki uygulamalar, bu grupta da yapıldı. Veriler, çeşitli ista tistiksel yöntemlerle değerlendirildi. Her iki gruptaki hastalar, demografik, ilgili obstetrik/jinekolojik özellikler a- çısından benzer özellikteydiler. 2. gruptaki hastaların 1. gruptaki hastalara oranla hastanede kalış sürelerinin istatistiksel olarak anlamlı düzeyde kısa olduğu bulundu. 97 T.C. yükseköğretim korulu dokhbianiasvon emmesi!2. gruptaki hastaların evine gittikten sonra ilk hafta ile 1 ay sonraki idrar yapma sayılan ve idrar yapma zorunluluğu hissetme/idrar yapmayı erteleyememe şi kayeti istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha azdı. Bu durumun yapılan operasyon türlerine bağlı olmadığı belirlendi. Gruplar arasında postoperatif geç dönem komplikasyonlanndan yara infeksiyonu, üriner infeksiyon, üriner retansiyon ve rezidüel idrar volümündeki artış olması gibi komplikasyonlar oluşması açısından farklılık görülmedi. Fakat 2. gruptaki hastalarda 1.gruptaki hastalara oranla idrar yapma şeklinin, evlerine gittikten sonraki ilk hafta sorunların daha az olduğu, bir ay sonra idrar yaparken oluşan şikayetlerin (yanma, sızı, vb) ve idrar yaptıktan sonraki şikayetlerin (idrar varlığı, karında ger ginlik vb) daha az görüldüğü saptandı. Ayrıca, 2. gruptaki hastaların 1. gruptaki hastalara oranla anlamlı şekilde postoperatif dönemde kendilerini daha aktif, daha iyi hissettikleri, daha çekici bul dukları belirlendi. 2. gruptaki hastalar, 1. gruptaki hastalara göre geçirdikleri operasyonun has talıkla başa çıkmalarına yardım etmesini daha iyi olarak ifade ettiler. Tekrar aynı operasyonu olmayı isteyen hasta sayısı daha fazlaydı. 2. gruptaki hastalar 1 gruptaki hastalardan daha fazla verilen bakımdan ve ya pılan işlemler önce-sonrası bilgilendirmeden memnun olduklarını bildirdiler.

Abstract:
This is an experimental prospective study which was carried out to evaluate and solve the postoperative problems of the female patients who were operated for urinary incontinence. The aims of this study include the evaluation of postoperative problems, detection of the requirements of postoperative care, application of clinical pathways and standart nursing care planning especially for specific problems and to educate the patients with published material (hand outs). Between November 1997 to July 1999, 28 patients with urinary incontinence included into the study who were admitted at the Istanbul University, Istanbul Fac ulty of Medicine, Department of Gynecology and Obstetrics and surgically treated with Burch (n=10), Kelly Plication (n=10), Raz (n=4), TVT (n=4) types operations, respectively. Group I (n=12) patients filled out a questionnaire prepared by the principal investigator along with daily urination form, nursing care planning form and form for postoperative follow-up. Residual volume following urination was measured and urine culture was made for each patients in group I. Following evaluation at those above mentioned forms and questionnaire, a protocol for common, care, standart nursing care plan and patient education hand book for urinary incontinence were de veloped. While group I patients were not educated by the patient education hand books, group II patients (n-16) received the patients education hand book and each patient advised correctly for all pre and postoperative problems. Group II patients also received the postoperative protocols as those of group I patients under the su pervision of medical staff. The results were statistically analyzed. There were no differences between the group I and group II patients accord ing to age, economic and social factor, education levels, complaints related to urinary incontinence, gynecologic and obstetrical conditions and additional operations. Postoperative hospital stay of group II patients was significantly shorter than group I patients. The complaints of group II patients according to number of urination, ap- pearence of urine, pre and post urination complaints such as feel to urinate and fail to control of urinary urgency declined statistically significant after the postoperative first month. Postoperative improvement of the patient's complaints were not related to the type of operation. The group II patients feel better and found themselves more attractive, more active in daily living than gorup I patients. Both groups of patients did not show any difference according to postopera tive complications such as wound infection, urinary infection, urine retention and volume increase of the residual urine. However group II patients had less complaints following to one week to four weeks of surgery for urination position and urination complaints such as urinary frequency, dysuria, abdominal distention, respectively, than the patients of group I. Group 2 patients were more pleased with postoperative results than group I patients. Group two patients also prefered the same operation if they had been suf fered with urinary incontinance again. Besides, group II patients stated that, they were so pleased to be educated and advised pre and postoperatively about the surgical procedures and the treatment pro tocols.