6MV ve 18 MV foton enerjilerinde çok yapraklı kolimatör ve seroband alaşım blokların geometrik ve dozimetrik olarak karşılaştırılması
Dosimetric and geometric comparasion of multi leaf collimators and cerroband alloys at 6 and 18 MV photon energies
Yazar: GÖRKEM GÜNGÖR
Danışman: PROF. DR. MURAT GÜRKAYNAK
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyoterapi Fiziği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering ; Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences ; Onkoloji = Oncology

Özet:
Radyoterapi uygulanarak tedavi edilmek istenen tümör hacmi ışınlanırken göz önünde bulundurulan kritik organların korunması için ya düşük erime sıcaklığına sahip seroband koruma blokları dökülmeli ya da son yıllardaki gibi gelişmiş bir teknoloji olan çok yapraklı kolimatör sistemi kullanılmalıdır. Çok yapraklı kolimatör sistemi, seroband koruma bloğu yapısından çok farklıdır. MLC dizaynından dolayı MLC' lerin alan kenarları, fokalize blokların alan kenarların farklıdır. Bu sebeple dozimetrik parametrelere olan etkisi incelenmelidir. Bu çalışmada MLC lerin geometrik olarak farklı konumlarının dozimetrik analizi yapılmış ve de çeşitli alanlar üzerinden seroband alaşımlarla, MLC'lerin aynı koruma sisteminde doz parametrelerine olan etkiler karşılaştırılmıştır. Toplam saçılma faktörü, yüzde derin doz, izodoz değerleri, penumbra, yüzey profilleri gibi ölçümler alınmıştır.Ölçümler için Elekta Synergy lineer hızlandırıcıya ait MLC ler kullanılırken, dozmetrik ölçümler, 0.6 cc PTW iyon odası, 0.125 cc PTW iyon odası, 60008 PTW diyod, PTW Roos paralel plaka iyon odası, PTW 2D Array 729 iyon odaları, webline elektrometre ve MP3 su fantomu ile alınmıştır.Yapılan ölçümler sonucunda 6 MV de MLC alanların toplam saçılma faktörleri seroband bloklu alanlara göre dış yerleşim konumlarında 20x20 alan için 0.6 cc Farmer iyon odasına göre en fazla %1.1 büyükken, 10x10 alanda % 1.0 5x5 alanda ise % 0.5 büyük çıkmaktadır. İç yerleşim konumlarında ise büyük alanlarda en fazla %0.2 büyükken 5x5 alanda %1.9 küçük çıkmıştır. 18 MV de ise dış yerleşim konumlarında 20x20 alan için 0.6 cc Farmer iyon odasına göre en fazla %2.0 büyükken, 10x10 alanda % 1.1 5x5 alanda ise % 2.3 büyük çıkmaktadır. İç yerleşim konumlarında ise büyük alanlarda en fazla %1.2 büyükken 5x5 alanda %1.7 küçük çıkmıştır. YDD açısından yapılan ölçümlerde her iki yöntem rasında fark görülmezken, diyod ile alınan ölçümlere göre seroband blok yüzey dozu MLC lere göre 6 MV de en fazla %6.2, 18 MV de en fazla % 29.5 büyük çıkmıştır.Anahtar Kelimeler: Çok Yapraklı Kolimatörler, seroband Blok, Yüzey Dozu, Toplam saçılma Faktörü, Yüzde Derin Doz, Penumbra, İzodoz, Sızıntı Dozu, Roos İyon Odası, Farmer İyon Odası, Diyod Dedektör

Abstract:
While treating the tumor volume in order to protect the critical organs either cerroband alloys must be done or the Multi leaf collimator system must be used. MLC system is totally different from the cerroband alloys. The field edges are different because of design of MLC, thats why the effect of dosimetric parameters must be investegated. In this thesis the geometrical position effectness to the dosşmetrical parameters of MLC are measured and the same is done for cerroband blocks than both of them are compared each other. Total scatter factor, percentage depth dose, isodoses and Penumbra and surface doses are measured. For measurements MLC system of Elekta Synergy, 0.6 cc PTW ion chamber, 0.125 cc PTW ion chamber, 60008 PTW diod, PTW Roos paralel plate ion chamber , PTW 2D array 729 ion chambers, Webline electrometer, and MP3 water phantom were used. At the end of the measurements at 6 MV energies the total sacettering factors of MLC is % 1.1 greater than cerroband alloys at overblocking by 0.6 cc farmer ion chamber. At 10x10 field %1.0 greater than and at 5x5 %0.5 greater than cerroband blocks at 18 MV according to 0.6 cc Farmer ion chamber at 20x20 field sizes at most %2.0 greater than cerroband alloys, for 10x10 field MLC is %1.1 greater than cerroband alloys. For PDD measurements MLC and cerroband blocking systems are not different. According to diod measurements cerroband block surface doses are greater than MLC. At 6 MV at most % 6.2 greater than cerroband, at 18 MV %29.5Key Words: Multileaf Collimators, Cerroband Blocks, Surface Doses, Total Scattering Factors, Percentage Depth Dose, Penumbra, Isodose, Transmission Dose, Roos Ion Chamber, Farmer Ion Chamber, Diod Detectors