Ahlatın (Pyrus elaeagrifolia pallas) bodurlaştırıcı ara anaç OH X F-333 ile birlikte in vitro çoğaltımında mikro aşılama tekniğinin kullanımı
The usage micrografting technique for in vitro propagation of Pyrus elaeagrifolia pallas with dwarfing interstock OH X F-333
Yazar: AYSUN KOLTARLA
Danışman: PROF. DR. HATİCE DUMANOĞLU
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, in vitro mikro aşılama yöntemiyle OH x F 333 / ahlat çöğürü aşıkombinasyonlarının elde edilmesi ve aşılı bitkilerin dış koşullara alıştırılması amacıyla 2005-2007 yılları arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışmada in vitro koşullarda çimlendirilmiş 10-14günlük ahlat çöğürleri anaç ve OH x F 333'ün 2-3 yaprak ile birlikte apikal meristemi içerenin vitro sürgünleri kalem olarak kullanılmıştır. Mikro aşılar yarma aşı tekniği ile yapılmıştır.Aşılı bitkiler, makro element düzeyi ½ kuvvetindeki modifiye edilmiş Murashige and Skoog(1962) besin ortamı üzerinde 8 hafta süreyle kültüre alınmıştır. Çalışmada kontroluygulamasının (16 saatlik fotoperiyot) yanında inkübasyonun ilk bir ya da iki haftasındatamamen karanlık uygulamaları yapılmıştır. İn vitro aşılı bitkiler 1) perlit (1/2) + torf (1/2)(kontrol), 2) bahçe toprağı (1/4) + kum (1/4) + perlit (1/4) + torf (1/4), 3) bahçe toprağı (1/3)+ kum (1/3) + perlit (1/3) ya da 4) kum (1/3) + perlit (1/3) + torf (1/3) ortam karışımlarındabir ay süreyle dış koşullara alıştırılmıştır.Kontrol, bir hafta ve iki hafta karanlık uygulamalarında aşı tutma oranı sırasıyla %98, %87 ve%89 olmuştur. Benzer şekilde uygulamalara göre aşı kaynaşma düzeyi (1-3) 2.6 ± 0.0, 2.4 ±0.1 ve 2.4 ± 0.1, aşı sürgününün uzunluğu 11.4 ± 0.5 mm, 12.1 ± 0.9 mm ve 12.2 ± 0.3 mm veyaprak sayısı 6.6 ± 0.1, 5.2 ± 0.3 ve 5.2 ± 0.6 olarak kaydedilmiştir. Çalışmada, aşı sürgünuzunluğu dışında en iyi sonuçlar kontrol uygulamasından elde edilmiştir. Karanlıkuygulamaları arasındaki farklılık istatistiksel olarak önemli bulunmamıştır. Dış koşullaraalışma oranı %1.7 ile %6.7 arasında belirlenmiş ve ortamlar bu oran üzerine etkili olmamıştır.Anahtar Kelimeler: Ahlat, Pyrus elaeagrifolia, mikro aşılama, ara anaç, in vitro.

Abstract:
This study was conducted to obtain combinations of OH x F 333 / Pyrus elaeagrifolia Pallasseedling by in vitro micrografting technique, and to acclimatize micrografted plants during 2005-2007. In the study, in vitro germinated 10-14 day-old Pyrus elaeagrifolia seedlings were usedas rootstock, and in vitro shoots of `OH x F 333? consisted of apical meristem plus 2-3 leaveswere used as scion. Cleft grafting was applied in micro graftings. Grafted plants were culturedon modified Murashige and Skoog (1962) medium with ½ strength of macro nutrients for 8weeks. In the study, complete darkness treatments were applied for initial a week or twoweeks of incubation in addition to the control (a 16-h photoperiod). In vitro grafted plantletswere acclimatized for a month in 1) perlite (1/2) + peat (1/2) (control), 2) soil (1/4) + sand(1/4) + perlite (1/4) + peat (1/4), 3) soil (1/3) + sand (1/3) + perlite (1/3) or 4) sand (1/3) +perlite (1/3) + peat (1/3) medium combinations.Graft takes for control, a week and two weeks of dark treatments were 98%, 87% and 89%,respectively. Similarly, graft junction rating (1-3) was 2.6 ± 0.0, 2.4 ± 0.1 and 2.4 ± 0.1,length of graft shoots was 11.4 ± 0.5 mm, 12.1 ± 0.9 mm and 12.2 ± 0.3 mm, and the numberof leaves were 6.6 ± 0.1, 5.2 ± 0.3 and 5.2 ± 0.6 for treatments, respectively. The best resultsexcept length of graft shoots were obtained control treatment in the study. Differencesbetween the dark treatments were not statistically significant. Acclimatization success wasbetween 1.7% and 6.7%, and the media did not effect on acclimatization success.Key Words: Pyrus elaeagrifolia, micrografting, interstock, in vitro.