Sürdürülebilir örtüaltı üretimde biyolojik mücadele yapmayı etkileyen faktörlerin analizi
Analysis of the factors affecting biological control in sustainable greenhouse production
Yazar: ESRA BETÜL KALE GÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. ORHAN ÖZÇATALBAŞ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyolojik mücadele = Biological control ; Sürdürülebilir tarım = Sustainable agriculture ; Yararlı böcekler = Beneficial insects ; Çevre dostu yöntemler = Environmentally friendly methods

Özet:
Araştırma; Antalya'nın beş merkez ilçesinden Biyolojik Mücadele (BM) uygulamalarının örtü altında en az iki ürün yetiştiriciliğinde denendiği ve BM konusunda eğitimler verilerek, projeler yapılan Aksu ve Konyaaltı ilçelerinde, çiftçilerin biyolojik mücadele uygulama ve tercih sebepleri ile uygulamadan vazgeçme ve yapmama nedenlerini belirlemeye yönelik yapılmıştır. Araştırmanın ana materyalini 2020-2021 yetiştirme sezonunda Aksu ve Konyaaltı ilçelerindeki BM uygulaması yapan üreticiler ile 2014-2021 yılları arasında BM uygulamış ve bırakmış toplam 103 işletmeden elde edilen birincil veriler oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri yüz yüze görüşme yoluyla toplanmış ve elde edilen bulgular Ki-kare, frekans, yüzde ve ortalama değerler hesaplanarak sunulmuştur. Çalışmada üreticilere yaş, öğrenim durumu, kazanç gibi kişisel bilgilerin yanı sıra, işletmeyi tanımlayıcı bilgiler ve biyolojik mücadeleyi tercih etme ve vazgeçme gibi araştırmaya yön verecek sorular yöneltilmiştir. Çalışmaya konu işletmelerin BM konusunda eğitim almış kişiler olması sebebiyle konu hakkında bilgilerinin olduğu kabul edilmiştir. BM uygulayan üreticilerin hepsi herhangi bir üretici örgütüne üye iken bu oran BM uygulamayanlarda %80'lere düşmektedir. Çiftçilerin çoğu sürdürülebilir tarım ilkeleri içerisinde biyolojik mücadelenin yeri ve önemini bilmekle beraber bölgesel uygulama yapılmadığı sürece uygulamanın başarı sağlamayacağını ifade etmişlerdir. BM uygulamalarının üretim masrafları bakımından üreticilerin %56,3'ü fark olmadığını dile getirirken, %28,2'si maliyetlerin düştüğünü ve fark olduğunu bildirmiştir. BM uygulamalarını tercih nedenleri arasında %12,8 ile 1. sırada kalıntı problemi yer alırken, 2. sırada %12,5 ile mücadelede kolaylık ve 3. olarak ise %12,1 ile insan sağlığı olmuştur. BM uygulamalarının yaygınlaştırılmasında sırasıyla desteklemeler, pazar ve fiyat avantajının sağlanması ile teknik bilgi ve tecrübenin en önemli etkenler olduğu tespit edilmiş, BM ile birlikte kullanılan kimyasalların yüksek fiyatlı olmasının en büyük dezavantaj olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
The research; In the five central districts of Antalya, Biological Control (BC) practices were carried out in at least two greenhouse crop cultivations and training was given on the UN, in Aksu and Konyaaltı districts, where the projects were carried out, to determine the reasons for the farmers' application and preference of biological control and the reasons for giving up or not applying for the application. The main material of the research consists of the primary data obtained from the producers who applied BC in Aksu and Konyaaltı districts in the 2020-2021 growing seasons and from a total of 103 enterprises that applied and left BC between the years 2014-2021. The data of the study was collected through face-to-face interviews and the results were presented by calculating Chi-square, frequency, percentage and mean values. In the study, besides the personal information such as age, educational status, and income; the producers were asked questions which would guide our study such as identifying information about the business who were preferring and giving up biological control. It has been accepted that the enterprises who subject to the study have knowledge about the subject, since they have received training on the BC. While all of the manufacturers which implement the BC are members of a producer organization, this rate drops to 80% in those who do not. Although most of the farmers know the climate, soil and importance of biological control within the principles of sustainable agriculture, they stated that the application will not be successful unless regional application is made. In terms of the production costs of BC practices, 56.3% of the producers stated that there was no difference, while 28.2% reported that the costs had decreased and there was a difference. Among the reasons for preferring BC applications, residue problem was in the first place with 12.8%, while ease of struggle with 12.5% was in the second place and human health was the third with 12.1%. It has been determined that supports, market and price advantage, and technical knowledge and experience are the most important factors in the dissemination of BC practices, respectively, and the high price of chemicals used with the BC has emerged as the worst disadvantage.