Akut pankreatit tanılı hastaların retrospektif  değerlendirilmesi
The retrospective analysis of patients with diagnose of acute pancreatitis
Yazar: RAMAZAN İPEK
Danışman: PROF. DR. ORHAN SEZGİN
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Demografi = Demography ; Pankreas = Pancreas ; Pankreas hastalıkları = Pancreatic diseases ; Pankreatit = Pancreatitis ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Akut pankreatit pankreasın inflamatuar bir hastalığı olup sadece pankreasla sınırlı seyredebileceği gibi birçok organı etkileyerek ölümle de sonuçlanabilmektedir. Patogenezinde değişik teoriler illeri sürülmektedir. Ülkemizde sıklığı konusunda kesin bilgi bulunmayan ama günlük uygulamamızda sık gördüğümüz akut pankreatitli hastaların demografik özelliklerini, etiyolojik nedenlerini ve klinik özelliklerini tartış¬mak amacıyla bu çalışma yapıldı. 
Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Gastroenteroloji kliniğine Mayıs 2005 ile Mayıs 2014 tarihleri arasında başvuran ve akut pankreatit tanısı alan hastaların dosya bilgileri geriye dönük olarak tarandı. Hastaların yaş, cinsiyet, hastaneye geliş şekli, akut pankreatit sebebi, klinik özellikleri ve seyirleri incelendi.  
Toplam 635 hasta retrospektif olarak incelendi. Akut pankreaitit tanısı konulan 635 hastanın 291'i (%45,8) erkek, 344'ü (%54,2)  kadın idi. Yaş ortalaması 55,58 ± 17,4 olarak hesaplandı. Yaş aralığı 17 ile 97 arasında idi. Hastaların medyan yatış süreleri 4 gün olup minimum 1 gün maksimum 21 gün idi. Etiyolojide en sık neden olarak 420 (%66,4) kişide saptanan biliyer nedenlerdi. En sık başvuru nedeni 419 (%66) hastada görülen karın ağrısı ile bulantı-kusma olduğu saptandı. En sık başvurunun 175 (%27,6) hasta ile ilkbahar mevsiminde olduğu saptandı. Toplam 10 (%1,6) hastada periampuller tümör saptandı. 592 (%93,2) hasta şifa ile taburcu olmuş toplamda ise 16 (%2,5) hasta ölmüştür. Prognoz tayininde kullanılan 3 yöntemin (APACHE, Ranson, Atlanta) benzer sonuçlar verdiği saptandı.
Mortal bir hastalık olarak seyredebilen akut pankreatitin etiyolojisinde değişik faktörler yer almakta olup en sık etiyolojik faktör ise biliyer kaynaklı nedenlerdir. Biliyer kaynaklı patolojilerinin tespitinde batın ultrasonografisi değerli bir yöntemdir. Hastaların en sık başvuru nedeni karın ağrısı ile bulantı ve kusmanın beraber eşlik ettiği bir tablodur. Değişik skorlama sistemlerinin birbirinden farklı olmadığı izlenmiştir.

Abstract:
Acute pancreatitis is an inflammatory disease of pancreas that could either be limited to only pancreas or affect multiple organs and end up with death. There are various theories about its patogenesis. In this study, we aim to discuss demographics, etiological factors and clinical features of patients with acute pancreatitis that we have not certain frequency in our country but we came across very frequently in daily practice.
Files of patients with a diagnosis of acute pancreatitis admitted to Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Gastroenteroloji clinic from May 2005 to May 2014 were screened. Age, gender, status at admission, cause of acute pancreatitis, clinical features and clinical course were studied.
Total 635 patients with a diagnosis of acute pancreatitis were retrospectively studied. There were 291 (%45,8) males and 344 (%54,2) females. The median age was 55,58 ± 17,4, range 17-97 years. The median hospitalization for patients was 4 days, range 1 day and 21 days. The most frequent etiological factor was biliary problems which was detected in 420 (%66,4) patients . The most frequent admission reason was abdominal pain, nausea and vomiting which was detected in 419 (%66). The most frequent season of the admissions was spring with 175 (%27,6) patients. Periampuller tumor was detected in 10 (%1,6) patients. We detected that scores to evaluate acute pancreatitis prognosis (Ranson, APACHE and Atlanta classification) are almost giving the same results. 592 (%93,2) patients were discarged and 16 (%2,5) patients ended in death.
Acute pancreatitis could be a mortal disease and there are various factors in its etiology. The most frequent factor is biliary. In detection of pathologies assosiated with biliary, abdominal ultrasonography is a valuable technique. The most frequent reason for admission is abdominal pain with nasuea and vomiting. We detected that there is no differences between various score systems.