Ergenlerde siber zorbalık ve dindarlık ilişkisi üzerine araştırma
Research on cyberbullying and reli̇gi̇osi̇ty relationships in the adolescents
Yazar: SÜMEYRA MERVE SERTÇAKAR
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM GÜRSES
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı 13-18 yaş aralığındaki ergenlerde siber zorbalık ve dindarlık arasındaki ilişkiyi incelemektir. Ayrıca bu değişkenlerin cinsiyet, okul türü, ailenin eğitim, dindarlık ve ekonomik durumu gibi demografik özellikler tarafından etkilenip etkilenmediğini tespit etmektir.
Araştırmanın çalışma grubu 2022 Şubat- Mart aylarında İstanbul ve Bursa ilinin farklı ortaöğretim kurumlarında öğrenim görmekte olan 194 erkek ve 346 kız olmak üzere toplam 540 ergenden oluşmaktadır. Araştırma verileri anket tekniğiyle toplanmış ve anket formunda Kişisel Bilgi Formunun yanında Sami Kırteke tarafından Türk kültürüne uyarlaması yapılan Siber Zorbalık ve Siber Mağduriyet Ölçeği ve Kayıklık tarafından uyarlanan Dinsel Yaşayış Ölçeği kullanılmıştır.
Verilerin analizinde SPSS v.21 istatiksel analiz programı kullanılmıştır. Değişkenler arası ilişkilerin belirlenmesi için Spearman Korelasyon analizi, bağımsız değişken bakımından bağımlı değişkenin değişiminin incelendiği gruplar arası karşılaştırmalarda kullanılmıştır. Kruskal Wallis testinde elde edilen anlamlı sonuçlar için yürütülmesi gereken posthoc analizler Mann Whitney U testi ile yürütülmüştür.
Araştırma sonucunda siber zorbalık ve dindarlık arasında negatif yönde anlamlı; siber mağduriyet ile dindarlık arasında negatif yönde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Ayrıca değişkenler ile demografik özellikler arasında da anlamlı ilişkiler tespit edilmiş, bulgular yorumlanmış ve gelecek çalışmalar için önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the relationship between cyberbullying and religiosity in adolescents aged 13-18. It is also to determine whether these variables are affected by demographic features such as gender, school type, family's education, religiosity and economic status.
The study group consists of 540 adolescents, 194 boys and 346 girls, who are studying in different secondary schools in Istanbul and Bursa province in February 2022-March. The research data was collected by survey technique and the form used the Cyberbullying and Cyber victimization Scale, which was adapted by Sami Kirteke to Turkish culture, as well as the Religious Life Scale, which was adapted by Kayıklık, in addition to the Personal Information Form.
SPSS v.21 statistical analysis program was used in the analysis of the data. Spearman Correlation analysis was used to determine the relationships between variables, in intergroup comparisons in which the change of the dependent variable in terms of independent variable was examined. The posthoc analysis that must be performed for meaningful results obtained in the Kruskal Wallis test was conducted with the Mann Whitney U test.
As a result of the research, it is negatively significant between cyberbullying and religiosity; a negatively significant relationship between cyber victimization and religiosity has been identified. In addition, meaningful relationships were identified between variables and demographic properties, findings were interpreted, and suggestions were made for future studies.