Buğday yetiştiriciliğinde toprak analizi sonucuna göre kullanılan gübrenin maliyete etkilerinin belirlenmesi: Konya ili Cihanbeyli ilçesi örneği
The effect of the fertilizer that is used according to the soil analysis result in wheat cultivation on cost: The case of Cihanbeyli, Konya
Yazar: HÜSEYİN TAYYAR GÜLDAL
Danışman: PROF. DR. AHMET ÖZÇELİK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırmada, Konya ili Cihanbeyli ilçesinde buğday yetiştiriciliği yapan tarım işletmelerinin, toprak analizi sonucuna göre kullandıkları gübrenin maliyete etkileri saptanmıştır. Araştırma kapsamında işletmeler, toprak analizi yaptıran ve yaptırmayanlar olarak iki küme halinde belirlenmiş,  arazi dağılımı dikkate alınarak her küme iki tabakaya ayrılmıştır. Tabaka sınırları toprak analizi yaptıran işletmeler için 1-249 da, 250-+ da ve toprak analizi yaptırmayan işletmeler için 1-9 da, 10- + da belirlenmiştir. Her küme için anket uygulanacak işletmelerin tespitinde tabakalı tesadüfi örnekleme yöntemlerinden Neyman Yöntemi kullanılmıştır. Verilerin istatistiki analizinde Ki-kare testi kullanılmıştır.
İncelenen işletmelerde, toprak analizi yaptıran işletmelerin %33,3'ünün toprak analizi sonucuna göre gübre kullandığı tespit edilmiştir. Toprak analizi yaptıran üreticilerin %65,1'inin ve toprak analizi yaptırmayan üreticilerin %71,4'ünün, kendi tecrübelerine dayanarak gübre kullandıkları belirlenmiştir. Ki-kare testi sonucunda üreticilerin toprak analizi yaptırması ile kullanılan gübre miktarını belirleme değişkenleri arasında ilişki olmadığı tespit edilmiştir.
İncelenen işletmelerde toprak analizi yaptıran 1. gruptaki işletmelerin 1 kg buğday maliyeti 0,54 TL, 2 gruptaki işletmelerin 1 kg buğday maliyeti 0,50 TL olarak hesaplanmıştır. Toprak analizi yaptıran işletmelerin ortalama 1 kg buğday maliyeti 0,53 TL hesaplanmıştır. Toprak analizi yaptırmayan 1. gruptaki işletmelerin 1 kg buğday maliyeti 0,62 TL, 2. gruptaki işletmelerin 1 kg buğday maliyeti 0,59 TL olarak tespit edilmiştir. Toprak analizi yaptırmayan işletmelerin ortalama 1 kg buğday maliyeti 0,60 TL olarak hesaplanmıştır.

Abstract:
In this study, the effect of fertilizer, used by the farms breeding wheat in Cihanbeyli-Konya according to the results of soil analysis, on the cost is determined.  Within the scope of the research, enterprises were divided into two sets as those with soil analysis and those without one; each set was divided into two layers taking the distribution of land into consideration. Layer boundary for businesses with soil analysis is 1-249 and 250 - +; and it is 1-9, 10 - + for those without soil analysis.  Neyman method, a stratified random method, is used in determining the businesses to be surveyed for each set. Chi-Square test is used for statistical analysis of data. 
In the enterprises surveyed, it is determined that 33,3% of the enterprises with soil analysis used fertilizers according to the results of soil analysis.  It is determined that 65,1% of manufacturers with soil analysis and 71.4% of those without soil analysis used fertilizers according to their experiences. According to the Chi-Square test, it is determined that there is no relationship between taking a soil analysis and the variants determining the amount of fertilizer. 
It is calculated that the cost of wheat is 0,54 TL a kilo for the enterprises with soil analysis in the first group and it is 0,50 TL a kilo for those with soil analysis in the second group.   The average cost of 1 kg of wheat is 0,53 TL for the enterprises with soil analysis.  It is determined that the cost of wheat is 0,62 a kilo for the enterprises without soil analysis in the first group and it is 0,59 TL a kilo for those without soil analysis in the second group.    The average cost of a kilo of wheat for the enterprises without soil analysis is 0,60 TL.