İlkokul sınıf öğretmenlerinin kişilik özellikleri ile mesleki doyum düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi: Mersin ili örneği
Investigation of the relationship between personality characteristic and professional satisfaction levels of primary school teachers: Mersin province example
Yazar: BEGÜM SEVAL GÜNDEŞLİOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. LÜTFİ ÜREDİ
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kişilik özellikleri = Personality traits ; Mersin = Mersin ; Sınıf öğretmenleri = Class teachers ; Öğretmenler = Teachers ; İlkokul öğretmenleri = Primary school teachers ; İlkokullar = Primary schools ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilkokul sınıf öğretmenlerinin kişilik özellikleri ile mesleki doyum düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma, genel tarama modellerinden ilişkisel tarama modeline göre dizayn edilmiştir. Araştırmanın evrenini, 2017-2018 Eğitim-Öğretim yılında Haziran 2018 itibariyle Mersin'de görev yapan 5416 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 2017-2018 Eğitim-Öğretim döneminde Mersin merkezde görev yapan 943 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada katılımcıların demografik özelliklerini tespit edebilmek için 'Öğretmen Kişisel Bilgi Formu' ve McCrae ve Costa tarafından geliştirilen, Bacanlı, İlhan ve Arslan (2009) tarafından Türkçe'ye uyarlanan 'Sıfatlara Dayalı Kişilik Özellikleri Ölçeği' ile mesleki doyum düzeylerinitespit etmek için de Kuzgun, Sevim ve Hamamcı (2005) tarafındangeliştirilen 'Mesleki Doyum Ölçeği' kullanılmıştır. 
Verilerin toplanma aşamasından sonra elde edilen bulguların analizinde SPSS istatistik programı kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiye bakmak için aralarında normal dağılım olmadığındandolayı Spearman Rank korelasyon analizi yapılmıştır. Araştırmada incelenen kişilik özellikleri ve mesleki doyum değişkenleri için alınan puanların, katılımcıların sosyodemografik özelliklerine göre karşılaştırılmasında iki gruptan oluşanlar için t testi ve ikiden fazla oluşan gruplar için tek yönlü varyans analizi (one way-ANOVA) yapılmıştır. Değişkenler arasındakianlamlılığın istatistiksel olarak hangi gruplar arasında olduğunu tespit etmek için Tukey HSD testine başvurulmuştur. Araştırmada, örneklem sayısının fazlalığı, normal ve homojen dağılımın olmasından dolayı paremetrik testler kullanılabilmiştir.
Sonuçlara bakıldığında öğretmenlerin mesleki doyumları ile kişilik alt faktörleriarasında anlamlı bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin mesleki doyumları ile dışadönüklük, yumuşak başlılık, özdenetim-sorumluluk ve gelişime açıklık faktörleri arasında pozitif bir ilişki olduğu; ancak öğretmenlerin mesleki doyumları ile duygusal tutarsızlık (nevrotizm) faktörü arasında negatif bir ilişkinin varlığı tespit edilmiştir. Bunlara göre öğretmenlerde dışadönüklük, yumuşak başlılık, özdenetim-sorumluluk ve gelişime açıklık arttıkça mesleki doyum artacak, duygusal tutarsızlık (nevrotizm) arttıkça da mesleki doyum azalacaktır. Araştırmadan edilen sonuçlar doğrultusunda uygulayıcılara ve araştırmacılara yardımcı olabilecek öneriler yapılmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the relationship between the personality traits and Professional satisfaction levels of primary school teachers. Among the general scan models, relational scan is used for this research. As of June, 2018; 5416 teachers working in Mersin during the 2017-2018 academic year, form the basis of the research. The sample of the research consists of 943 primary teachers working in districts of Mersin during the 2017-18 academic year. Demographic traits of the participants are measured by "Personal Information Form For Teachers". To measure the characteristic traits; Characteristic Scales with Adjectives by McCrae and Costa, adopted by Bacanlı; ilhan and Arslan (2009) is used. Professional satisfaction level has been measured by "Professional Satisfaction Scale" by Kuzgun, Sevim (2005). 
For the analysis of the data, SPSS statistics program is used. As there is no normal distribution; Spearman Rank Correlation analysis has been applied to measure the relation between the variables. The scores of personal traits and professional satisfaction variances are compared according to the socio-demographic aspects of the participants. T test is applied for groups of two and one-way ANOVA analysis is applied to the groups consisting of two or more participants. To detect the groups having relevance with each other, Turkey HSD test has been applied. The high amount of the samples in the research and their normal and homogenous distribution enable the application of parametric tests. 
The results show a relevant relation between the teachers' professional satisfaction and their personal sub-factors. There is a positive relation between professional satisfaction and teachers' being extroverted, obedient, responsible, readiness for improvement and self-control. Whereas, there is a negative relation between professional satisfaction and neuroticism. According to these results, the more extrovert, peaceful and responsible the teachers are, the more satisfaction they get from their professions. And if the neuroticism factor increases, the level of professional satisfaction decreases. Within the light of the results of this research, helpful tips are shared with practitioners and researchers.