Ege bölgesi zeytin alanlarında görülen Coccoidea türlerinin belirlenmesi ve en zararlı türün biyo-ekolojisi üzerinde araştırmalar
Determination of coccoidea species harmful to olive plants in aegean region and bio-ecological studies on the most harmful species
Yazar: ŞEVKİYE BALCI
Danışman: PROF. DR. SELMA ÜLGENTÜRK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyoekoloji = Bioecology ; Coccoidea = Coccoidea ; Doğal düşmanlar = Natural enemies ; Ege bölgesi = Aegean region ; Zeytin = Olive

Özet:
Zeytin binlerce yıllık kültürel, tarihsel, tarımsal ve ekonomik öneme sahip bir meyve türüdür. Zeytincilikte, zeytinin kalite ve kantitesini etkileyen önemli zararlı gruplarından biri de kabuklubitler ve koşniller (Hemiptera: Coccoidea)'dir. Ege Bölgesi'nin en yoğun zeytin alanlarına sahip üç ilinde (Aydın, İzmir, Manisa) Coccoidea üst familyasına bağlı olan türler, bu türlerin yaygınlığı ve Lichtensia viburni Signoret, 1873 (Hemiptera: Coccoidea)'nin biyo-ekolojisi araştırılmıştır. Yapılan surveylerde zeytin ağaçlarında Pollinia pollini Costa, 1857 (Asterolecaniidae); Filippia follicularis Targioni Tozzetti, 1867; Lichtensia viburni Signoret, 1873; Saissetia oleae  Olivier, 1791 (Coccidae); Aonidiella aurantii Maskell, 1879; Diaspidiotus pyri Lichtenstein, 1881; Leucaspis riccae Targioni Tozzetti, 1881; Parlatoria oleae Colvée, 1880 (Diaspididae) olmak üzere üç farklı familyadan sekiz türün zararlı olduğu tespit edilmiştir. 2018-2019 yılları boyunca Bergama, Urla ve Bornova olmak üzere üç farklı bölgede yapılan çalışma sonucu; L. viburni'nin nimf döneminde (birinci, ikinci nimf) kışladığı, üç nimf dönemi geçirerek ergin dişi olduğu, yılda 2-3 döl verdiği tespit edilmiştir. Bu türün avcıları olarak Typhlodromus athiasae Porath and Swirski (Acari: Phytoseiidae), Chilococcus bipustulatus L., Exochomus quadripustulatus L. (Coleoptera: Coccinellidae), Eublemma scitula (Rambur) (Lepidoptera: Noctuidae), Pilophorus perplexus Douglas & Scott (Hemiptera: Miridae) ve Leucopomyia palliditarsis (Rondani) (Diptera: Chamaemyiidae); parazitoit türleri olarak Coccophagus sp., C. lycimnia (Hymenoptera: Aphelenidae), Metaphycus sp., Trichomasthus sp. (Hymenoptera: Encyrtidae) türleri tespit edilmiştir.

Abstract:
Olive has cultural, historical, agricultural and economic importance for thousands of years. In olive cultivation, one of the important pest groups that affect the quality and quantity of olives are Soft Scale and Armored Scale insects (Hemiptera: Coccoidea). Species belonging to the Coccoidea superfamily, the prevalence of these species and the bio-ecology of Lichtensia viburni Signoret, 1873 (Hemiptera: Coccoidea) were investigated in the densest olive areas of the Aegean Region (Aydın, İzmir, Manisa). eight species from three different families were determined; Pollinia pollini Costa, 1857 (Asterolecaniidae); Filippia follicularis Targioni Tozzetti, 1867; Lichtensia viburni Signoret, 1873; Saissetia oleae Olivier, 1791 (Coccidae); Aonidiella aurantii Maskell, 1879; Diaspidiotus pyri Lichtenstein, 1881; Leucaspis riccae Targioni Tozzetti, 1881; Parlatoria oleae Colvée, 1880 (Diaspididae). As a result of the study carried out in Bergama, Urla and Bornova during 2018-2019; it was determined that L. viburni overwintered as first and second instar nymph, became an adult female after third instar female nymph, and gave 2-3 generations per year. As predators; Typhlodromus athiasae Porath and Swirski (Acari: Phytoseiidae), Chilococcus bipustulatus L., Exochomus quadripustulatus L. (Coleoptera: Coccinellidae), Eublemma scitula (Rambur) (Lepidoptera: Noctuidae), Pilophorus perplexus Douglas &Scott (Hemiptera: Miridae), Leucopomyia palliditarsis (Rondani) (Diptera: Chamaemyiidae) and as parasitoids; Coccophagus sp., C. lycimnia (Hymenoptera: Aphelenidae), Metaphycus sp., Trichomasthus sp. (Hymenoptera: Encyrtidae) have been identified.