Müzikolojinin 19. ve 20. yüzyıllardaki başat ideolojik/düşünsel kaynakları ve günümüzdeki alanyazına izdüşümleri: Milliyetçilik, Sosyal Demokrasi, Sosyalizm, Anarşizm, Faşizm, Liberalizm, Feminizm ve Muhafazakârlık
The major ideological/intellectual sources of musicology in the 19th and 20th centuries and its propositions to the literature today: Nationalism, Social Democracy, Socialism, Anarchism, Liberalism, Feminism, Fascism, and Conservatism
Yazar: BESTE NUR SARI
Danışman: PROF. DR. HAKKI ALPER MARAL
ANKARA MÜZİK VE GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ / Müzik ve Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzikoloji Ana Bilim Dalı / Müzikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Felsefe = Philosophy ; Müzik = Music ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Anarşizm = Anarchism ; Faşizm = Fascism ; Liberalizm = Liberalism ; Milliyetçilik = Nationalism ; Muhafazakarlık = Conservatism ; Müzik = Music ; Müzikoloji = Musicology ; Sosyalizm = Socialism ; İdeoloji = Ideology

Özet:
Bu tez çalışmasının temel amacı 19. ve 20. yüzyılların başat siyasal ideolojileri olan Milliyetçilik, Sosyal Demokrasi, Sosyalizm, Anarşizm, Faşizm, Liberalizm, Feminizm ve Muhafazakârlık üzerinden müzik tarihi yazınındaki ideolojik yönelimleri açığa çıkartmak ve müzikoloji alanında ideolojilerin izdüşümlerine yönelik bir içgörü oluşmasını sağlamaktır. Müzik tarihi yazınında uzun yıllar müziğin toplumsal değerlerle ve siyasetle ilişkilerinin ikinci planda tutulduğu görülmektedir. Her ne kadar son elli yılda siyaset, ideoloji ve müzik ilişkisine dair çalışmalarda bir artış gözlemlenmiş olsa da, müzikologların alanyazında gerçekleştirdikleri çalışmaların değerlerden ve ideolojiden bağımsız olduğu fikri hâlâ yaygın bir kanon olarak karşımızda durmaktadır.
Bu çalışma, siyasal ideolojilerin ve ideolojik değer yargılarının alanda sanıldığının aksine çok daha yaygın bir biçimde varlık gösterdiğini öne sürmektedir. Çalışmada bu olguların alanyazındaki izdüşümlerini göstermek adına 19. ve 20. yüzyılın başat siyasal ideolojilerinin yaygın kavram, söylem ve yaklaşımları belirlenmiş; bu bağlam esas alınarak ideolojilerin müzik tarihi yazınındaki izdüşümleri analiz edilmiştir. Analiz sırasında siyasal ideolojilerin tarihsel süreç içerisindeki dönüşümleri de hesaba katılmış; tek başına kavram odaklı bir yaklaşım izlemekten kaçınılmıştır. 
Araştırmanın sonucunda siyasal ideolojilerin alanyazında kendilerini örtük ya da aleni bir biçimde yaygın olarak gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Aynı zamanda müzik tarihi alanında gerçekleştirilen ideoloji çalışmalarının bütünlüklü, sistematik bir bilimsel çerçeveye ihtiyaç duyduğu gözlemlenmiştir. Bu nedenle teorik ve kavramsal bir yaklaşımla gerçekleştirilen bu çalışmanın, diğer başlıca yöntemleri içeren çalışmalarla desteklenmesi gerektiği düşünülmektedir.

Abstract:
The main purpose of this thesis is to reveal the ideological tendencies in the music history literature through the dominant political ideologies of the 19th and 20th centuries, namely nationalism, social democracy, socialism, anarchism, fascism, liberalism, feminism and conservatism, and to provide an insight into the projections of ideologies in the field of musicology. In the music history literature, it is obvious that the relations of music with social values and politics have been kept in the background for many years. Although there has been an increase in studies on the relationship between politics, ideology and music in the last fifty years, the idea that musicologists' studies are independent of values and ideology is encountered to be as a common canon.
This study argues that, contrary to popular belief, political ideologies and ideological value judgments are quite common in the field. In the study, the main concepts, discourses and approaches of the dominant political ideologies of the 19th and 20th centuries were determined in order to show the projections of these phenomenae in the literature; based on this context, the projections of ideologies in the literature of music history were analyzed. During the analysis, the transformations of political ideologies in the historical process were also taken into account; It has been avoided to follow a concept-oriented approach alone.
As a result of the research, it has been concluded that political ideologies show themselves widely in the literature, either implicitly or explicitly. At the same time, it has been observed that ideological studies in the field of music history need an integrated and systematic scientific framework. For this reason, it is thought that this study, which is carried out with a theoretical and conceptual approach, should be supported by studies involving other main methods.