Bazı uçucu organik bileşiklerin absorpsiyonla giderimi
Removal of volatile organic compounds by absorption
Yazar: DEMET YILMAZ
Danışman: Y.DOÇ.DR. BAHTİYAR ÖZTÜRK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
BAZI UÇUCU ORGAN K B LEŞ KLER NABSORPS YONLAG DER MÖZETUçucu organik bileşikler (UOB) bir çok kaynaktan atmosfere yayılan, insanlara,bitkilere ve atmosferin normal bileşimine olumsuz etkiler yapan ve normal oda ısısındakolayca buharlaşabilen maddelerdir. Bu olumsuz etkilerinden dolayı uçucu organikbileşiklerin yerine ya alternatif başka bir madde kullanılmakta veya kaynakta atmosferesalıverilmeden önce yok edilmektedir. Uçucu organik bileşikleri giderme yolları yoğuşturma,termal yakma, absorpsiyon ve adsorpsiyon gibi yöntemlerdir. Bu yöntemlerin her birininavantaj ve dezavantajları mevcuttur.Bu çalışmada benzen, karbontetraklorür, metanol ve toluenin taze bitkisel yağ (TBY),kullanılmış bitkisel yağ (KBY), taze motor yağı (TMY), kullanılmış motor yağı (KMY) ve su(S) içine kabarcıklı bir kolon içinde absorpsiyonu çalışılmıştır. Çalışma oda ısında (295 Â± 2oK) ve atmosferik basınçta farklı UOB konsantrasyonlarında (500, 1000, 2500 ve 5000 ppm)ve farklı gaz akış hızlarında (100, 200 ve 400 ml/dk) yürütülmüştür. UOB absorpsiyonu iledoygunluğa ulaşmış olan absorbentlerden (TBY ve TMY) UOB'lerin sıcaklık etkisiyledesorpsiyonu da çalışılmıştır. Desorpsiyon işlemi için UOB ile doygun TBY ve TMY 373,423, 473 ve 523o K'lik sıcaklıklarda ısıtılmıştır.Absorpsiyon amacıyla yağlar kullanıldığında %90'ın üzerinde benzen ve toluengiderimi elde edilmiştir. Karbontetraklorür ve metanolün yağlarla giderimi sırasıyla %80 ve%70 civarında bulunmuştur. Su en iyi metanolü absorplamış ve su ile %80 civarında birmetanol giderimi sağlanmıştır. UOB giderim verimi gaz akış hızındaki ve UOBkonsantrasyonundaki artış ile azalma göstermiştir. Absorpsiyondan sonra yağların rejenereedilmesi ve tekrar kullanılması mümkündür, fakat rejenerasyon uzun süre almıştır.Rejenerasyon sıcaklığı arttıkça rejenere süresi kısalmış fakat sıcaklığın yağlar üzerineolumsuz bir etkisinin olup olmadığı bu çalışmada incelenmemiştir.

Abstract:
ABSTRACTVolatile organic compounds (VOCs) are evaporated easily at room temperature andspreaded to the atmosphere from many sources, effects human and plant life harmfully andchanges the composition of atmosphere. Because of these negative effects, either analternative matter is used instead of volatile organic compound or a VOC removal method isused at its source before releasing to the atmosphere. VOC removal methods are freezing,thermal combustion, absorption and adsorption.In this study, organic compounds such as benzene, carbontetrachloride, methanol andtoluene were absorbed into fresh vetable oil (FVO), waste vegetable oil (WVO), freshlubricant oil (FLO), waste lubricant oil (WLO) and water (S) in a bubble column. The studywas carried out using different VOC concentrations (500, 1000, 2500 and 5000 ppm) anddifferent gas flow rates (100, 200 and 400 ml/min) at room temperature (295 Â± 2 K) and atatmospheric pressure. VOC was desorbed from the saturated oils (FVO and FLO) by VOCwere stripped by heating. Desorption of VOC from FVO and FLO was performed attemperature of 373, 423, 473 and 523 K.More than 90% removal efficiency was obtained for benzene and toluene. When oilswere used as absorbents absorption efficiencies of carbontetrachloride and methanol werearound 80% and 70%, respectively. Water showed a good methanol absorption and theremoval efficiency was around 80%. Removal efficiencies of VOCs decreased by the increaseof feed gas flow rate and VOC concentration in feed gas stream. Regeneration and reuse ofthe oils are possible, but the full removal of VOCs from the saturated oils needed too longtime. Regeneration time was decreased by the increase of regeneration temperature, butpossible negative effect of the higher temperature on the absorption capacity of oils was notinvestigated.