Hadis usulünde sâlih hadis kavramı
The term of salih hadīth in the sci̇ence of hadīth methodology
Yazar: AHMET AKTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMET BEYLER
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion
Dizin: Ebu Davud = Ebu Davud ; Hadis = Hadith ; Hadis usulü = Hadith methodology ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; İslamiyet = Islam

Özet:
Hadis âlimleri, sahih ve hasen olarak niteledikleri hadisler için ihticâc ve kabule elverişli olduklarını ifade eden bazı ıstılahlar kullanmışlardır. Bu ıstılahlar arasında zikredilen sâlih hadis, hadis usulü alanında incelemeyi gerektiren bir mesele olarak karşımıza çıkmaktadır. Sâlih hadisin tam olarak ne anlama geldiğine dair bazı ihtilaflar daha çok Sünen-i Ebî Dâvud üzerinde yoğunlaşmaktadır. Mekkeli âlimlerin Sünen hakkında yönelttikleri sorulara cevap vermek için bir mektup yazan Ebû Dâvud, burada Sünen'de şiddetli zayıf olan rivayetlerin durumunu belirttiğini, haklarında bir şey söylemediği rivayetlerin ise sâlih olduğunu ifade etmiş ancak söz konusu terim ile ne kastettiğini açıklamamıştır. Sâlih hadisin sahih ve hasen hadise şâmil, ihticâca elverişli olan bir ıstılah olmasının yanında zayıf olduğu halde mutâba'ât ve şevâhid yoluyla güçlendirilen, bir anlamda zayıflığı müncebir (onarılmış) olan hadisler için kullanılıp kullanılmadığına dair soruların incelendiği bu çalışmada mesele sadece Ebû Dâvud'un üzerinden değil kronolojik bir sıra takip edilerek diğer âlimlerin kullanımları da incelenmek suretiyle bir bütün olarak ele alınmıştır. Ayrıca Ebû Dâvud'un Sünen'inde sükût ettiği, zımnen sâlih olarak gördüğü örnek rivayetler incelenmiş, böylelikle sâlih hadis ile ilgili bilgilerin anlamlı bir bağlama yerleştirilmesine gayret edilmiştir. Netice itibari ile şemsiye bir kavram (umbrella concept) olarak tavsif ettiğimiz sâlih hadis kavramının teorik açıdan ele alınmasının ardından pratikte karşılığını ortaya koymak adına sâlih olarak nitelenen rivayetlerin Sahîhayn'da bulunan veya sahih hadis şartlarını ihtiva edenler, hasen li-zâtihî veya âdıd ile hasen li-gayrihî seviyesine yükselen hadisler ve son olarak zayıf hadis olduğu düşünülen sâlih hadis, şeklinde dört başlık altında ele alınmıştır. Böylelikle burada örnek olarak verilen sâlih hadisin içerisinde pek çok hadis türünü ihtiva eden bir kavram olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Hadīth scholars have used other concepts that state that they are suitable for goodness and acceptance for hadīths, that they describe as authentic and agreeable. Among these technical vocabularies, the salīh hadīth is an issue that requires examination in the field of hadith procedure. Some conflicts about exactly what the holy hadīth means are mostly focused on Abû Dāwūd's Sunan. Abû Dāwūd wrote a letter to answer the questions posed by the scholars of Mecca about the Sunan, he stated the status of the transmissions that were severely weak in Sunan, and that the transmissions that he did not say anything about them salīh but did not explain what he meant by the term. In this study, which examines whether the hadīth of the salīh hadīth is used for hadīths that are strengthened by testimonials and attestations, which are strengthened by testimonials and attestations, the issue is not only through Abû Dāwūd, but also through a chronological order and the uses of other scholars are examined. In addition, the sample narratives that Abû Dāwūd silenced in his Sunan and which he regarded as tacitly salīh were examined, thus trying to place the information about the salīh hadīth in a meaningful context. As a result, after the theoretical consideration of the salīh hadīth concept of the umbrella concept, the narratives described as subjugation in order to show the practical value of the narratives in the two sahîhs, which contain the conditions of the authentic hadīth, good on its own virtue or the good by virtue of another hadīth immoral level, and finally the weak hadīth, are discussed under four headings. Thus, it has been determined that there is a concept that contains many types of hadīths in the salīh hadīth given here as an example.