Türkiye'de mimarlık mesleğine kabul süreci için bir model önerisi
A proposal of the process of architectural admission in Turkey
Yazar: HANDE NALÇAKAN ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. AYFER AYTUĞ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Mimarlık; bilim, teknoloji ve sanat gibi birçok alanı buluşturan, çok yönlü birikime sahip olmayı gerektiren bir disiplin olmasından dolayı geniş bir çalışma alanına sahiptir. Bu çalışmada hedeflenen; mimarlığın her aşamasının gözden geçirilerek irdelenmesi, dünyada mimarlık ortamında gerçekleşen değişimleri ve gelişmeleri yakalayabilme gerekliliğinin dikkate alınması, dünyaya göre ülkemizde ciddi bir eksiklik olarak belirlenen, mimarın mesleğe kabul süreci ve koşullarının tez kapsamında seçilen ülkeler doğrultusunda derinlemesine araştırılarak ortaya konmasıdır. 
Tezin amacı; ülke mimarlığımızın süregelen mimarlık tartışmaları içinde kendi özgünlüğünü ve değerlerini üretebilen, çağdaş, güncel mimarlık alanının içeriklerini gözlemleyerek, Türkiye'ye uygun mesleğe kabul koşullarını bulmak ve süreci bir model üzerinden göstermektir.
Mimarlık mesleğine kabulde farklı kurumlardan ve geçmişlerden gelen mimarlık ortamı aktörlerinin mimarlık okullarında ve mesleki uygulama alanında şekillenen görüşleri arasında farklar olabileceği varsayımından hareketle mimar adayı diploma projesi öğrencilerinin, akademisyenlerin ve mimarlık bürolarında çalışan mimarların farklı tutumları anlaşılmaya çalışılmıştır. Bu farklılıkların, Türkiye'ye özgü mesleğe kabul model önerisi oluşturulmasında destekleyici olması hedeflenmiştir.
Tez çalışmasında yorumlayıcı – niteliksel araştırma yöntemi kullanılarak; tarama, verilerin karşılaştırılması, yorumlaması ve anketler sonucunda elde edilen veriler değerlendirilmiştir.
Sonuç olarak, tez kapsamında yapılan araştırmalarla ve anket yanıtlarının değerlendirilmesiyle elde edilen bilgilere göre Türkiye'ye özgü bir model yaklaşımı oluşturulmuştur. Mevcut durumun saptanması, belirlenen eksikliklerin ve yetersizliklerin değerlendirilmesi ve ilgili kararın üretilmesinden oluşan yaklaşım adımları ile mesleğe kabulde yeni bir bakış açısı kazandırılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Because architecture is a discipline which requires a rich background and brings many other fields such as science, technology and art together, has a very comprehensive field of study. Examination of every step of architecture, considering the necessity of modernization according to global developments and changes and introducing the process and conditions of professional acceptance for architects based on a deep research through selected countries within the scope of the thesis are the main objectives in this research.
The aim of the thesis is to find out proper professional acceptance conditions which can produce its own authenticity and values by observing modern and contemporary architectural field contents and to demonstrate the process over a model. 
Based on the assumption for there can be differences between point of views of architectural actors from different institutions and pasts that are formed in the field of professional practice and architecture schools, it has been searched for various attitudes of senior students, academicians and professional architects. These differences are aimed to be supportive for structuring the professional acceptance model proposal for Turkey.
An interpretive and qualitative research method has been used and the data gathered at the end of the surveys have been evaluated by comparing and interpreting the data.
As a result, according to the knowledge gathered by the research and data evaluation in the scope of the thesis, a model approach has been structured for Turkey. A new point of view has been proposed for professional acceptance with the steps of approach which are determination of the existing situation, assessment of the determined deficiencies and inadequacies and producing the relevant decision.