Kliniğimize başvuran karaciğer siroz tanılı hastaların etyolojik, demografik  ve prognostik parametrelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the etiological, demographic and prognostic parameters of patients with liver cyrosis WHO refer to OUR clinic
Yazar: ENES GÜNHAN
Danışman: PROF. DR. MUHAMMET CEM KOÇKAR
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Demografi = Demography ; Etyoloji = Etiology ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer sirozu = Liver cirrhosis ; Prognoz = Prognosis ; Ölçekler = Scales

Özet:
Giriş ve amaç: Karaciğer sirozu, nodüller ve fibrozis ile karakterize kronik karaciğer hastalığının son evresi için kullanılan patolojik bir terimdir. Çalışmamızdaki amacımız siroz hastalarının komplikasyon gelişimleri ile skorlar (Child-Pugh, MELD-Na, APRI) arasındaki ilişkiyi gözlemlemekti.  
Materyal ve metod: Çalışmaya Ekim 2008 – 2018 arasında Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesine başvuran karaciğer sirozu tanısı almış, tanı anında malignitesi olmayan 419 hasta alındı. Hastaların bilgilerine retrospektif hastane dosya kayıtları incelenerek ulaşıldı. Bununla birlikte karaciğer komplikasyonları; özafagus varisleri, asit, ensefalopati, portal hipertansiyon, splenomegali kaydedildi. Tanı anında primer veya sekonder karaciğer neoplazmı olanlar çalışmaya alınmadı. Hastalar komplikasyon gelişimlerine göre 4 gruba ayrıldı. Bunlar tanı anı, 1. 2. ve 3. başvuru olarak belirlendi. Her başvuruda hastaların bir önceki başvurularına göre yeni komplikasyon gelişimi olmuş olması esas alındı.  
Bulgular: Çalışmaya 211'si erkek, 208'ü kadın olmak üzere toplam 419 hasta dahil edildi. Siroz etyolojisinde en sık görülen ilk üç sebep sırasıyla %45,5 ile viral hepatitler (HCV %23,7, HBV %21,8), %24,9 kriptojenik, %7,2 kardiak sirozdu. En sık gözlenen sitopeni %77 ile trombositopeni idi. En sık gözlenen ilk üç komplikasyon sırasıyla splenomegali (%94,9), asit (%67,3) ve portal hipertansiyondu (%62,7). Hastaların CHILD ve MELD-Na skor ortalamaları komplikasyon gelişimiyle kıyaslandığında pozitif yönde korelasyon saptandı (p<0.05). Ancak APRI skorunun komplikasyon gelişimi ile korele olmadığı görüldü (p>0.05).  
Sonuç: Çalışmamızda, siroz komplikasyon gelişiminin tek parametreden ziyade multidisipliner olarak anemnez, fizik muayene, laboratuvar, görüntüleme ve skorlamalar ile birlikte değerlendirilmesi gerektiği bir kez daha görüldü.  
Anahtar kelimeler: Karaciğer sirozu, APRI, Child-Pugh, MELD-Na

Abstract:
Aim: It is a pathological term used for the end stage of chronic liver disease, characterized by liver cirrhosis, nodules and fibrosis. The purpose of our study is to observe the relationship between complications development of cirrhosis patients and scores (Child-Pugh, MELD-Na, APRI). 
Material and Method: 419 patients diagnosed with liver cirrhosis who applied to the Faculty of Medicine of Süleyman Demirel University between October 2008 and 2018, without malignancy at the time of diagnosis were included in the study. The information of the patients was obtained by examining the retrospective hospital file records. However, liver complications; esophageal varices, acid, encephalopathy, portal hypertension, splenomegaly were recorded. Those with primary or secondary liver neoplasm at the time of diagnosis were excluded. The patients were divided into 4 groups according to their complications. These were determined as the moment of diagnosis, 1st, 2nd and 3rd application. Each application was based on the fact that patients had new complications compared to their previous applications. 
Results: A total of 419 patients, 211 males and 208 females, were included in the study. The three most common causes of cirrhosis etiology were viral hepatitis (HCV 23,7%, HBV 21,8%), 24,9% cryptogenic, 7,2% cardiac cirrhosis, respectively. The most common cytopenia was thrombocytopenia with 77%. The three most common complications were splenomegaly (94,9%), acid (67,3%) and portal hypertension (62,7%), respectively. When the CHILD and MELD-Na score averages of the patients were compared with the development of complications, a positive correlation was found (p <0.05). However, the APRI score was not correlated with complication development (p> 0.05). 
Conclusion: In our study, it was once again seen that the development of cirrhosis complication should be evaluated as a multidisciplinary rather than a single parameter along with anamnesis, physical examination, laboratory, imaging and scoring. 
Keywords: Liver cirrhosis, APRI, Child-Pugh, MELD-Na