Karbon negatif (K-) agregalı hafif betonların mekanik özelliklerinin incelenmesi
Investigation of mechanical properties of lightweight concretes with carbon negative (C-) aggregate
Yazar: MELİK CAMCI
Danışman: DOÇ. DR. MERAL OLTULU
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Amaç: Bitkisel atıkların yapı malzemesi olarak kullanımı, çevresel sürdürülebilirlik ve yenilenebilir kaynakların değerlendirilmesi amacıyla ilgi gören bir alan haline gelmiş olup bu atıkların kullanımı sürdürülebilirlik, yüksek enerji verimliliği ve ekonomik yönden önemlidir. Bu tez çalışmasında hafif beton karışımlarında alternatif malzeme (pomza agregası ve kenevir sapı) kullanarak hafif beton üretimi konusu ele alınmaktadır. 
Yöntem: Çalışmada öncelikle pomza agregası ve kenevir sapı kullanılarak farklı beton karışımları hazırlanmıştır. Karışımların optimum oranları belirlenerek, sonraki aşamada hafif beton numuneleri üretilmiştir. Ön döküm deneyleri sonuçları değerlendirilerek %2,5, %5 ve %7,5 oranlarında kenevir sapı ikamesinin hafif betonlarda kullanılmasına karar verilmiştir. Deney numuneleri ilk olarak 100x100x400 mm boyutlarında üretilerek laboratuvar ortamında ve dış ortam koşullarında kür edilmiştir. Ayrıca karışım grupları bims blok boyutlarında (190x375x185 mm) da üretilerek laboratuvar ortamında kür edilmiştir. Elde edilen numunelerin fiziksel ve mekanik özellikleri, yapısal performansı ve ses yalıtımı gibi önemli özelliklerinin Türk Standartları Enstitüsü (TSE) normlarına uygunluğu incelenmiştir.
Bulgular: Yapılan deneyler sonucunda en düşük birim hacim ağırlığı kenevir sapının %7,5 oranında kullanıldığı, en yüksek basınç dayanım değerleri kenevir sapının %2,5 oranında kullanıldığı, en yüksek maksimum deformasyon değeri kenevir sapının %7,5 oranında kullanıldığı, en yüksek kırılma enerjisi kenevir sapının %2,5 oranında kullanıldığı gruplarda elde edilmiştir.
Sonuç: Çevresel sürdürülebilirlik açısından kenevir sapının hafif betonlarda kullanımı ile dayanımı iyileştirilmiş daha hafif ve sünek bims bloklar elde edilmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Hafif Beton, Bims, Kenevir, Karbon Negatif, Sürdürülebilirlik

Abstract:
Purpose: The use of plant wastes as building materials has become an area of interest for environmental sustainability and utilization of renewable resources. The use of these wastes is important in terms of sustainability, high energy efficiency and economic aspects. In this thesis, the production of lightweight concrete using alternative materials (pumice aggregate and hemp stalk) in lightweight concrete mixtures is discussed.
Method: In the study, different concrete mixtures were prepared using pumice aggregate and hemp stalks. The optimum proportions of the mixtures were determined and lightweight concrete specimens were produced in the next stage. The results of the pre-casting tests were evaluated and it was decided to use hemp stalk substitution at 2.5%, 5% and 7.5% in lightweight concretes. The test specimens were first produced in 100x100x400 mm dimensions and cured in laboratory environment and outdoor conditions. Mixture groups were also produced in pumice block sizes (190x375x185 mm) and cured in the laboratory environment. The physical and mechanical properties, structural performance and sound insulation properties of the specimens were examined for compliance with Turkish Standards Institute (TSE) norms.
Findings: According to the conducted experiments, the lowest unit volume weight was achieved when hemp stalk was used at a rate of 7.5%. The highest compressive strength values were obtained when hemp stalk was used at a rate of 2.5%. The highest maximum deformation value was achieved when hemp stalk was used at a rate of 7.5%. The highest fracture energy was obtained when hemp stalk was used at a rate of 2.5%.
Results: The utilization of hemp stalk in lightweight concrete has improved the strength and resulted in lighter and more flexible concrete blocks from an environmental sustainability perspective.

Keywords: Lightweight concrete, Lightweight concrete blocks, Hemp