İlköğretim II. kademe Türkçe ders kitaplarında yer alan öyküleyici metinlerin eleştirel düşünme becerisi kazandırma açısından incelenmesi
The examination of the narrative texts in the Turkish textbooks for the second level of the primary schools in terms of the critical thinking skills
Yazar: İLKAY BAŞÇAM ÇELİK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ORHAN ÖZDEMİR
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Hikaye edici metin = Narrative text ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching

Özet:
Bu araştırmada, İlköğretim ikinci kademe 6, 7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan öyküleyici metinler eleştirel düşünme becerileri kazandırma açısından incelenmiş, ayrıca Türkçe öğretmenlerinin öyküleyici metinleri işleme davranışları araştırılmıştır.Araştırma, 2010-2011 eğitim-öğretim yılı içerisinde Mersin ilinde bulunan 30 ilköğretim okulunda görev yapan 84 Türkçe öğretmeninden elde edilen verilere dayanarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada uzman görüşünden ve ?Türkçe Öğretmenlerinin Öyküleyici Metinleri İşleme Davranışları Anketi? verilerinden yararlanılmıştır.Araştırma sonucunda elde edilen veriler, istatistik paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırmada ?Türkçe Öğretmenlerinin Öyküleyici Metinleri İşleme Davranışları Anketi? ve uzman görüşü ile elde edilen verilerin frekans dağılımları ve aritmetik ortalamaları betimsel olarak verilmiştir. Ayrıca, bağımsız gruplar t-Testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmıştır.Araştırma bulgularından elde edilen sonuçlar aşağıdaki gibi özetlenebilir:1.Eleştirel düşünme becerilerini geliştirebilecek metinlerin sahip olması gereken özellikler konusunda ortak bir uzman görüşü vardır.2.Türkçe ders kitaplarındaki öyküleyici metinlerin genelinin metin olma özelliklerine uygun olduğu ve hedef kitle tarafından anlaşılabilir olduğu, ancak eleştirel düşünme becerilerini geliştirmek için yeterli düzeyde olmadığı belirlenmiştir.3.Türkçe öğretmenlerinin görüşlerine göre, öğretmenler öyküleyici metinleri işlerken en çok soru-cevap, tartışma ve düz anlatım yöntemlerini kullanmaktadırlar.4.Türkçe öğretmenlerinin ankete vermiş oldukları yanıtlara göre, Türkçe öğretmenlerinin yarıdan fazlasının öğretim yöntemleri ile ilgili yeterli bilgiye sahip olmadıkları yargısına ulaşılmıştır.5.Türkçe öğretmenlerinin görüşlerine göre, Türkçe öğretmenlerinin önemli bir bölümünün öyküleyici metinleri işlerken Türkçe kılavuz kitabından bağımsız hareket edemedikleri anlaşılmıştır.6.Türkçe öğretmenlerinin görüşlerine göre, öğretmenlerin öyküleyici metinleri işlerken geleneksel öğretim yöntemlerinden yararlanmayı sürdürdükleri gözlenmiştir.7.Türkçe öğretmenlerinin görüşlerine göre, öğretmenler sınıf ortamını eleştirel düşünme becerilerinin gelişebileceği demokratik bir ortama dönüştürebilmektedir.8.Türkçe öğretmenlerinin öyküleyici metinleri işlerken tercih ettikleri öğretim yöntemleri ile cinsiyet ve mesleki kıdeme göre anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Ancak Türkçe öğretmenlerinin öyküleyici metinleri işlerken ilk sırada tercih ettikleri öğretim yöntemleri ile mezun olunan yüksek öğrenim kurumu arasında anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this examination the narrative texts in the Turkish textbooks of 6, 7, 8. in the second level of primary school in terms of critical thought capabilities are examined; also the processes of behaviours for Turkish teachers in the narrative texts are searched.The examination is held among 84 Turkish teachers in 30 primary schools in Mersin in 2010-2011 education year. In this examination the views of the experts and the questionnaire for Turkish teachers in the behaviours of processes in the narrative texts of Turkish teachers are used.The outcomes in the end of the examination is analyzed by statics packages programmes. In the examination the behaviours of processes in narrative texts of Turkish teachers questionnaire and the views of experts outcomes, their delivery and aritmetic averages are given besides the independent groups t-test, oneway variance (ANOVA) is done.The results held from the examination findings are summarized below:1.There is an agreed expert view on the qualities that the texts which may developed the critical thoughts abilities.2.It is mentioned that the most of narrative texts in Turkish textbooks are appropriate for being a text and it can be understood by target society, but it is not adequate fort he development of critical thought of qualities.3.The preferences of methods of Turkish teachers while studying narrative texts are not adequate in the development of critical thoughts qualities.4.Most of Turkish teachers don?t have the adequate information about the teaching methods.5.Most of Turkish teachers can not do anything without using Turkish teachers books while studying narrative texts.6.Turkish teachers are traditional teaching methods while studying critical texts.7.Turkish teachers can turn the class to a democratic environment in which the critical thought qualities can improve.8.No meaningful difference is found between sex and the methods that the Turkish teacher prefer while studying narrative texts. In wiev of the university graduated occupation seniority variable, a meaningful difference has occurred