Kimya ve fen bilimleri öğretmenlerinin alternatif ölçme ve değerlendirme araçlarına yönelik öz yeterlilikleri ve bu araçları kullanım durumlarının incelenmesi
Examination of chemistry and science teachers' self-efficacy towards alternative assessment and evaluation tools and their use of these tools
Yazar: MEHTAP ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. CANAN NAKİBOĞLU
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Kimya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada fen bilimleri dersine ve kimya dersine giren öğretmenlerin alternatif ölçme ve değerlendirme araçlarına yönelik öz yeterlilikleri ve bu tür araçları kullanma sıklıkları ile görüşleri incelenmiştir. Çalışmada üç ölçek ayrı zamanlarda uygulanması nedeniyle üç farklı örneklem yer almıştır. Birinci veri toplama aracı olan "Alternatif Ölçme ve Değerlendirme Araçları Öz Yeterlilik Ölçeği" 97'si kadın 45'i erkek olmak üzere toplam 142 öğretmene uygulanmıştır. Bu ölçeği cevaplayan öğretmenlerin 32'si kimya öğretmeni110'u ise fen bilimleri öğretmenidir. İkinci veri toplama aracı olan "Alternatif Ölçme ve Değerlendirme Araçları Kullanma Sıklığı Ölçeği" 44'ü kadın 14'i erkek olmak üzere toplam 58 öğretmene uygulanmıştır. Üçüncü veri toplama aracı olan "Alternatif Ölçme ve Değerlendirme Araçları Öğretmen Görüş Formu" ise 34'ü kadın 12'si erkek olmak üzere toplam 46 öğretmene uygulanmıştır. Çalışma kapsamında tarama modeli kullanılmış olup hem nitel hem de nicel veriler toplanmıştır. Çalışma sonunda, öğretmenlerin alternatif ölçme ve değerlendirme araçlarına yönelik öz yeterlilik düzeyinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, cinsiyet, branş ve hizmet yılı değişkenlerinin öğretmenlerin öz yeterliliklerine anlamlı bir etkisinin olmadığı tespit edilirken, ölçeğin ilk boyutu olan alternatif ölçme araçlarının hazırlanması ve kullanılması öz yeterliliği açısından kimya öğretmenleri lehine anlamlı bir farklılık belirlenmiştir. Diğer taraftan, doktora düzeyinde eğitime sahip olan öğretmenlerin öz yeterliliklerinin lisans ve yüksek lisans öğretmenlerinden anlamlı olarak daha yüksek olduğu soncuna ulaşılmıştır. Lisans düzeyinde alternatif ölçme ve değerlendirmeye yönelik ders alan öğretmenlerin almayan öğretmenlere göre daha yüksek öz yeterliliğe sahip olsalar da aralarındaki farkın anlamlı olmadığı belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, the self-efficacy of alternative measurement and evaluation tools, the frequency of using such tools and their opinions of teachers who attend science and chemistry courses were examined. Three different samples were included in the study because the three scales were applied at different times. The first data collection tool, "Self-Efficacy Scale for Alternative Assessment and Evaluation Tools ", was applied to a total of 142 teachers, 97 female and 45 male. 32 of the teachers who answered this scale are chemistry teachers and 110 are science teachers. The second data collection tool, "The Frequency of using Alternative Assessment and Evaluation Tools", was applied to a total of 58 teachers, 44 of whom were female and 14 were male. The third data collection tool, "Alternative Assessment and Evaluation Tools Teacher Opinion Form", was applied to a total of 46 teachers, 34 female and 12 male. In the scope of the study, survey model was used and both qualitative and quantitative data were collected. At the end of the study, it was determined that the teachers' self-efficacy levels for alternative assessment and evaluation tools were high. In addition, while it was determined that the variables of gender, branch and years of service did not have a significant effect on teachers' self-efficacy, a significant difference was determined in favor of chemistry teachers in terms of the self-efficacy of preparing and using alternative measurement tools, which is the first dimension of the scale. On the other hand, it was concluded that the self-efficacy of teachers with doctoral education was significantly higher than those of undergraduate and graduate teachers. It was determined that although the teachers who took courses on alternative assessment and evaluation at the undergraduate level had higher self-efficacy than the teachers who did not, the difference between them was not significant.