Lisansüstü eğitimin okul yöneticilerine yansımaları: Okul yöneticilerine göre sorunlar ve çözümler
Postgraduate education for school administrators reflections: Problems according to school administrators and solutions
Yazar: HALİM POLAT
Danışman: PROF. DR. ASİYE TOKER GÖKÇE
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education

Özet:
İçinde bulunduğumuz 21. yüzyılda çağcıl bir eğitim ve toplum için okul 
yöneticilerinin eğitim alanındaki güncel bilgiyi takip etmesi, yeni uygulamalar 
hakkında derinlemesine bir anlayışa sahip olması ve mesleki ağlarını genişletme 
fırsatına sahip olması önemli bir gerekliliktir. Derinlemesine bir öğrenme ve 
uzmanlaşma süreci olarak görülen lisansüstü eğitim; okul yöneticilerinin söz konusu 
öncelikli niteliklerinin yanı sıra pedagojik becerilerin güçlenmesinden liderlik 
yetkinliklerini artmasına, araştırma ve analiz becerilerini gelişmesinden karar alma 
süreçlerinde daha bilinçli ve etkili olmalarına kadar birçok unsur üzerinde etkisi olan 
kapsamlı bir mesleki gelişim programı olarak düşünülebilir. Bu süreçte lisansüstü 
eğitimin okul yöneticilerine farklı boyutlarda etkileri, kazanımları, zorlukları gibi 
yansımaları olmaktadır. Bu çalışmayla lisansüstü eğitimin okul yöneticilerine 
yansımalarıyla birlikte getirdiği zorlukların ve kazanımların belirlenmesi 
amaçlanmıştır.  
Araştırma sürecinde okul yöneticilerinin lisansüstü eğitim konusu, lisansüstü 
eğitimin etkileri, kazanımları, zorlukları ve zorluklara karşı çözüm önerilerine 
yönelik görüşleri incelenmiştir. Metodolojik yaklaşım olarak nitel araştırma 
yöntemlerinden olgubilim çalışması benimsenmiştir. Araştırma; amaçlı örneklem 
metotlarından ölçüt örneklem yöntemleriyle lisansüstü eğitimin okul yöneticilerine 
yansımalarına yönelik kapsamlı ve detaylı veri sunabilecek okul yöneticileri 
arasından belirlenen 20 katılımcı ile yürütülmüştür. Yarı yapılandırılmış görüşmeler 
yapılarak elde edilen verinin analizinde, içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Yapılan 
analiz sonucunda araştırılan olguya ilişkin okul yöneticilerinin lisansüstü eğitime 
ilişkin görüşleri psikososyal, kişisel gelişim, mesleki ve psikolojik olarak dört tema; 
okul yöneticilerine lisansüstü eğitimin etkileri psikolojik, sosyal, akademik ve iş 
hayatına dönük olarak dört tema; okul yöneticilerinin lisansüstü eğitimden 
kazanımları iş hayatına dönük, ekonomik, akademik, sosyal ve bireye dönük olarak 
beş tema; okul yöneticilerinin lisansüstü eğitim sürecinde yaşadıkları zorluklar 
çalışma hayatına ve eğitim politikalarına yönelik, yasal, psikolojik, aile hayatına 
yönelik, ekonomik, akademik ve sosyal zorluklar şeklinde yedi tema ve son olarak 
okul yöneticilerinin lisansüstü eğitimde yaşanan zorluklara ilişkin çözüm önerileri politika yapıcılara ve karar alıcılara yönelik, kişisel, mesleki ve çevresel olarak 
belirlenmiştir. 
Okul yöneticilerinin toplamda 24 temaya ilişkin görüşlerinin analizi 
sonucunda katılımcılar, lisansüstü eğitimin psikososyal, kişisel gelişim, mesleki ve 
akademik boyutlarda olumlu etkiler sağladığını belirtmişlerdir. Ancak, lisansüstü 
eğitim sürecinde yaşanan yoğunluk ve baskılar, zaman yönetimi zorluğu, mobbing ve 
mesleki yoğunlukla akademik çalışmaların yoğunluğunun dengelenememesi gibi 
zorluklarla da ilişkilendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda, lisansüstü eğitimin eğitim 
politikaları ve mevzuatla desteklenmesi, lisansüstü eğitim almanın getirilerinin 
yeniden düzenlenmesi, zaman yönetimi ve kişisel gelişim becerilerinin öneminin 
vurgulanması önerilmektedir. Bu öneriler, okul yöneticilerinin lisansüstü eğitimden 
maksimum fayda sağlamalarına ve eğitim sektöründe etkili liderlik rolleri 
üstlenmelerine yardımcı olabilir. Okul yöneticilerinin sağladığı tüm katkıların; önce 
okula, sonra eğitim sistemine ve daha sonra bir üst sistem olan sosyal sistemlere 
yansıyarak çağcıl dönüşümlere zemin hazırlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
For a contemporary education and society in the 21st century, it is an 
important requirement for school administrators to follow current knowledge in the 
field of education, to have an in-depth understanding of new practices and to have 
the opportunity to expand their professional networks. Graduate education, which is 
seen as a process of in-depth learning and specialisation, can be considered as a 
comprehensive professional development programme that has an impact on many 
factors from strengthening pedagogical skills to increasing leadership competencies, 
from improving research and analysis skills to being more conscious and effective in 
decision-making processes. In this process, postgraduate education has different 
effects on school administrators in different dimensions such as gains and 
difficulties. In this study, it was aimed to determine the difficulties and gains brought 
by postgraduate education to school administrators. 
In the research process, the opinions of school administrators on the subject 
of postgraduate education, the effects of postgraduate education, gains, difficulties 
and solutions to the difficulties were examined. As a methodological approach, a 
phenomenological study from qualitative research methods was adopted. The 
research was conducted with 20 participants who were determined among school 
administrators who could provide comprehensive and detailed data on the reflections 
of postgraduate education on school administrators with criterion sampling and 
maximum diversity sampling methods. Content analysis technique was used to 
analyse the data obtained through semi-structured interviews. As a result of the 
analysis, the views of school administrators on postgraduate education on the 
phenomenon researched were divided into four themes as psychosocial, personal 
development, professional and psychological; the effects of postgraduate education 
on school administrators were divided into four themes as psychological, social, 
academic and business life oriented; the gains of school administrators from 
postgraduate education were divided into five themes as business life oriented, 
economic, academic, social and individual oriented; The difficulties experienced by 
school administrators in the postgraduate education process are named as legal, 
psychological, family life, economic, academic and social difficulties towards 
working life and educational policies; and finally, the solution suggestions of school 
administrators regarding the difficulties experienced in postgraduate education are 
named as personal, professional and environmental towards policy makers and 
decision makers. 
As a result of the analysis of school administrators' views on 24 themes in 
total, the participants stated that postgraduate education provided positive effects in 
psychosocial, personal development, professional and academic dimensions. 
However, the intensity and pressures experienced during the postgraduate education 
process were also associated with difficulties such as time management difficulties, 
mobbing, and the inability to balance the intensity of professional and academic 
studies. The results of the study suggest that postgraduate education should be 
supported by educational policies and legislation, the benefits of postgraduate 
education should be reorganised, and the importance of time management and personal development skills should be emphasised. These recommendations may 
help school administrators to gain maximum benefit from postgraduate education 
and assume effective leadership roles in the education sector. It is thought that all the 
contributions provided by school administrators will be reflected first to the school, 
then to the education system and then to the social systems, which is a higher system, 
and will pave the way for contemporary transformations.