Büyüklenmeci ve kırılgan narsizm ile cinsel tutumlar arasındaki ilişkide cinsel benlik şemalarının rolü
The role of sexual self schemas in the relationship between grandiose and vulnerable narcissim and sexual attitudes
Yazar: YAREN ÜNAL
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL VOLKAN GÜLÜM
TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Narsistik kişilik özelliklerine sahip kişilerin görece daha olumsuz cinsel tutumları olduğunu gösteren literatür bulguları söz konusudur. Ancak, büyüklenmeci ve kırılgan narsistik kişilik özelliklerine sahip kişilerde bu tutumların farklılaşıp farklılaşmadığı ya da ne ölçüde farklılaştığına dair sınırlı sayıda bilgi mevcuttur. Ayrıca bu olumsuz tutumların nasıl şekillendiğine dair birçok farklı görüş söz konusudur. Bu çalışmanın amacı büyüklenmeci ve kırılgan narsistik kişilik özelliklerine sahip kişilerin cinsel tutumlarını cinsel benlik şemalarını yani kişilerin kendi cinselliklerine yönelik algılarını da dikkate alarak açıklamaya çalışmaktır. Bunun için Narsistik Kişilik Envanteri-16, Kırılgan Narsizm Ölçeği, Cinsel Benlik Şema Ölçeği ve Hendrick Kısa Cinsel Tutumlar Ölçekleri kullanılmış ve çevrimiçi ortamlarda 342 kişiden veri toplanmıştır. Analize hazırlık aşamasında 26 katılımcı veri setinden çıkarılmış ve analize 316 katılımcı ile devam edilmiştir. Yapılan korelasyon ve aracı değişken analizleri neticesinde, ilgili değişkenlerin cinsel tutumlar ile ilişkili olduğu, büyüklenmeci narsistik kişilik özellikleri ve cinsel tutumlar arasındaki ilişkide şehvetli/tahrik edici cinsel benlik şemasının aracı rolü olduğu, kırılgan narsistik kişilik özellikleri ve cinsel tutumlar arasındaki ilişkide hem şehvetli/tahrik edici hem de sevgi dolu/şefkatli cinsel benlik şemasının aracı rolü olduğu görülmüştür. Bu bulgulara göre, büyüklenmeci narsistik kişilik özelliklerine sahip bireylerin ve kırılgan narsistik kişilik özelliklerine sahip bireylerin kendi cinselliklerini şehvetli/tahrik edici cinsel benlik şemasıyla tanımlaması cinsel tutumlarını olumsuz olarak etkilemektedir. Ayrıca, kırılgan narsistik kişilik özelliklerine sahip kişilerin kendi cinselliklerini sevgi dolu/şefkatli cinsel benlik şemasıyla tanımlamıyor olmasını da bu kişilerin cinsel tutumlarını olumsuz olarak etkilemektedir. Elde edilen bulgular literatürden edinilen bilgiler ışığında değerlendirilerek tartışılmış, çalışmanın literatüre katkıları, sınırlılıkları ve gelecek çalışmalar için öneriler sunulmuştur.

Abstract:
There are literature findings showing that people with narcissistic personality traits have relatively more negative sexual attitudes. However, there is limited information on whether or to what extent these attitudes differ in people with vulnerable and grandiose narcissistic personality traits. Additionally, there are many different views on how these negative attitudes are shaped. The aim of this study is to explain the sexual attitudes of people with grandiose and vulnerable personality traits through their sexual self-schemas, that is, their perceptions of their own sexuality. For this purpose, Narcissistic Personality Inventory-16, Vulnerable Narcissism Scale, Sexual Self Schema Scale and Hendrick Brief Sexual Attitudes Scale were used and data were collected from 342 people in online environments. In preparation for the analysis, 26 participants were removed from the data set and the analysis continued with 316 participants. As a result of the correlation and mediation analyses, it was determined that the relevant variables were related to sexual attitudes, that the sensual/stimulating sexual self-schema played a mediating role in the relationship between grandiose narcissistic personality traits and sexual attitudes, and that both sensual/stimulating and loving/compassionate sexual self-schema played a mediating role in the relationship between vulnerable narcissistic personality traits and sexual attitudes. According to these findings, individuals with grandiose narcissistic personality traits and individuals with vulnerable narcissistic personality traits define their sexuality with a sensual/stimulating sexual self-schema, which negatively affects their sexual attitudes. In addition, the fact that people with vulnerable narcissistic personality traits do not define their own sexuality with a loving/compassionate sexual self-schema negatively affects the sexual attitudes of these people. The findings were evaluated and discussed in the light of the information obtained from the literature, and the study's contributions to the literature, its limitations and suggestions for future studies were presented.