Türkçe-İngilizce konuşan ikidilli bireylerin her iki dildeki duygu sözcüklerini görsel sözcük tanıma yöntemi ile algılamaları üzerine psikodilbilimsel inceleme
A psycholinguistic investigation of Turkish-English bilinguals' perception of emotion words in their two languages through visual word recognition method
Yazar: FİLİZ MERGEN
Danışman: PROF. DR. GÜLMİRA KURUOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Genel Dilbilim Ana Bilim Dalı / Genel Dilbilim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Duygu = Emotion ; Kelime tanıma = Word recognition ; Kelimeler = Words ; Psikodilbilim = Psycholinguistics ; Türkçe = Turkish ; İki dilli = Bilungualism ; İngilizce = English

Özet:
Bu çalışmada Türkçe ve İngilizce'yi eş zamanlı olarak öğrenmiş bireylerin bildikleri dillerdeki duygu sözcüklerini algılama hızları, doğruluğuve beyin yarı küreleri tarafından nasıl yanallaştığı ele alınmış ve anadili Türkçe olan tekdilli bireylerden alınan verilerle karşılaştırılmıştır. Bunu ortaya çıkarmak üzere, çalışmada iki grup katılımcı yer almıştır. Deney grubunda yer alan katılımcılar Türkçe ve İngilizce'yi anne-babadan ya da bir dili aileden, diğerini anadili konuşucularının bulunduğu ortamlardan eş zamanlı olarak öğrenmiş ikidilli bireylerdir (n= 48). Kontrol grubunda ise anadili Türkçe olan tekdilli katılımcılar yer almıştır (n= 53). Çalışmada, ikidilli katılımcılara bildikleri her iki dilde olumlu, olumsuz, nötr ve uydurma sözcükler sağ ve sol görüş alanından görsel uyaranlar halinde verilmiştir. Tekdilli katılımcılar ise deneyi sadece Türkçe sözcükler ile gerçekleştirmişlerdir. Katılımcılardan bilgisayar ekranından gördükleri sözcüklerin gerçek ya da uydurma sözcük olup olmadığına karar vermeleri istenmiş ve bu sırada SuperLab yazılım programının 4.0 versiyonu ile tepki süreleri ve cevaplarının doğruluğu kaydedilmiştir.Çalışmada psikodilbilimsel bir yöntem olan görsel yarı alan tekniği kullanılmıştır. 
Elde edilen sonuçlar, tekdilli ve ikidilli katılımcıların duygu sözcüklerini uydurma sözcüklerden daha hızlı ve doğru algıladıklarını göstermiştir. İkidilli katılımcıların sözcükleri işlemleme hızı ve doğruluğu açısından bildikleri diller arasında bir fark olmadığı ortaya çıkmıştır. Tekdilli katılımcılarda sözcüksel işlemlemenin sol yarı kürede, ikidilli katılımcılarda ise beynin her iki yarı küresinde gerçekleştiği görülmüştür. Ayrıca, tekdilli katılımcıların Türkçe sözcükleri ikidilli katılımcılardan daha hızlı işlemlediği, ancak katılımcıların verdikleri cevapların doğruluk oranlarına ilişkin sonuçların iki grup arasında fark çıkmamıştır. 


Anahtar Kelimeler: İkidillilik, Duygu Sözcükleri, Sözcüksel İşlemleme, Dillerin Beyindeki Yanallaşması, Psikodilbilim

Abstract:
This study investigates the response times and accuracy rates of simultaneous Turkish-English bilinguals' perception of emotion words in the languages they speak, how these words are lateralized in the brain and how bilinguals differ from Turkish monolinguals in their performance. Two groups of participants took place in the study.  The experimental group was made up of simultaneous bilinguals, who acquired both languages from both parents, and early bilinguals, who acquired one language from both parents, and the other in the natural environment before the age of five (n=48). The control group comprised monolingual speakers of Turkish (n= 53). The data were obtained by using a psycholinguistic method, i.e. a lexical decision task in which words were presented visually from the right or left side of the computer screen in random order. Bilingual participants were asked to decide whether the positive, negative and neutral words in both languages were actual words or pseudowords. Monolingual participants performed the same task with Turkish words only. The participants' response times and the accuracy of the answers were recorded via SuperLab software program 4.0.    
Four main conclusions were drawn. First, both monolinguals and bilinguals processed emotion words faster and comprehended them more accurately than nonwords. Second, it was also foundthat bilinguals did not differ in their ability to processand comprehend emotion words in both languages. Third, it was concluded that emotion words were processed in the left hemisphere in monolinguals, while bilinguals showed bilateral hemispheric involvement.Finally, although bilingual participants were slower than monolinguals in lexical processing, they were as competent as monolinguals in terms of accuracy.


Keywords: Bilingualism, Emotion Words, Lexical Processing, Lateralization, Psycholinguistics