Yargısal aktivizme karşı bir model önerisi Ronald Dworkin'in kuramı
A model proposal against judicial activism Ronald Dworkin's theory
Yazar: SERMET ERDEM
Danışman: PROF. DR. GÜLRİZ UYGUR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Hukuk felsefesinin anayasa hukuku ile kesiştiği noktalardan biri de anayasa yargısında yargısal denetimin kapsamı ve sınırlarıdır. Anayasa yargısının güncel anlamıyla ilk defa tatbik edildiği ünlü Marbury v Madison davasından bu yana anayasaya uygunluğun yargısal denetiminin meşruluğu ve sınırları devamlı tartışma konusu olmuştur. Anayasaya uygunluğun yargısal denetiminin sınırları konusunda önemli bir kavramda yargısal aktivizmdir. Yargısal aktivizm kavramı anayasa yargısı organlarının ve yargıçların yargısal denetim gerçekleştirirken hukukun sınırlarını aşarak daha çok kendi öznel dünya görüşleri, siyasi tercihleri ve felsefi yaklaşımlarıyla karar vermelerini ifade etmek için kullanılmaktadır. Anayasa yargısının yargısal denetimin gereklerine kasten aykırı hareket etmesi anlamına gelen yargısal aktivizmin içeriği konusunda genel kabul gören bir tanıma ulaşılamamamıştır. Öğretide yargısal aktivizmi tanımlamak yerine daha çok yargısal aktivizm oluşturduğu kabul edilen belirli yargısal yaklaşımlardan hareketle kavramın karşılığı ortaya konulmaktadır. Yargısal aktivizmin anlamını tespit etmek için bazı ölçütler geliştirilmektedir.

Yargı organları ve yargıçların yargısal aktivizme başvurmalarının temel sebebi temel hak ve özgürlüklerin korunması ve gerçekleştirilmesi konusunda etkili bir yargısal denetim mekanizması oluşturmaktır. Ancak temel hak ve özgürlüklerin korunması amacıyla da olsa yargı organlarının hukukun sınırları dışına çıkarak yargılama yapmaları günümüz hukuk sistemleri açısından kabul edilebilir değildir. Temel hak ve özgürlüklerin korunması konusunda etkili bir sistem oluşturmak yargısal aktivizme başvurmadan da mümkündür. Yargısal aktivizme başvurmadan temel hak ve özgürlükleri etkili bir biçimde korumanın yolu tutarlı ve kapsayıcı bir hukuk ve yargılama yaklaşımı bilgisinden

geçmektedir. Temel hak ve özgürlüklerin etkili bir biçimde yargısal olarak korunması ve gerçekleştirilmesi konusunda Dworkin'in kuramı önemli bir öneri teşkil etmektedir. Dworkin hukukun sınırları içerisinde kalarak temel hak ve hürriyetlerin nasıl etkili bir biçimde korunacağını eserlerinde ayrıntılı bir biçimde ortaya koymuştur

Abstract:
One of the points where the philosophy of law intersects with constitutional law is the scope and limits of judicial control in the constitutional judiciary. Since the famous Marbury v Madison case, in which the constitutional judiciary was first practiced for the first time, the legitimacy and limits of judicial review of constitutional law has been the subject of constant debate. Judicial activism is an important concept regarding the limits of judicial control of constitutional compliance. The concept of judicial activism is used to express the decision-making of constitutional judiciary bodies and judges through their subjective, political preferences and philosophical approaches while performing judicial supervision. A generally accepted definition of the content of judicial activism, which means that the constitutional judiciary acts deliberately against the requirements of judicial control, has not been achieved. In the doctrine, instead of defining it, the concept of judicial activism is generally put forward with the help of certain judicial approaches which are accepted constitution judicial activism.

The main reason why judicial bodies and judges resort to judicial activism is to establish an effective judicial control mechanism for the protection and realization of fundamental rights and freedoms. The main aim why judicial bodies and judges resort to judicial activism is to establish an effective judicial control mechanism for the protection and realization of fundamental rights and freedoms. However, even for the protection of fundamental rights and

boundaries of law in terms of today's legal systems. Creating an effective system for the protection of fundamental rights and freedoms is possible without resorting to judicial activism. The way to effectively protect fundamental rights and freedoms without resorting to judicial activism is through a consistent and inclusive knowledge of law and judgment. Dworkin's theory is an important proposal for the effective judicial protection and realization of fundamental rights and freedoms. Dworkin explained in detail in his works how to effectively protect fundamental rights and freedoms while remaining within the boundaries of law.