Doğu Anadolu Bölgesinde yaşayan toplumda cinsiyete göre koroner arter varyasyonlarının tipinin ve insidansının çok kesitli bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Types and incidences of coronary artery variations according to gender in the Eastern Anatolia Region: Evaluation by multislice computed tomography angiography
Yazar: ABDULMECİT KANTARCI
Danışman: PROF. DR. SAMİH DİYARBAKIR
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Koroner damarlar = Coronary vessels ; Varyasyon = Variation

Özet:
Koroner arterlerin anormal çıkış ve seyri benign veya hayati tehdit edici boyutta olabilir. Koroner damarların değerlendirilmesinde kullanılan standart yöntem invaziv koroner anjiyografi yöntemidir. Bununla birlikte bu metot da ciddi bazı risk ve komplikasyonlar da taşımaktadır.Yeni kuşak bilgisayarlı tomografi (BT) cihazları ile temporal ve uzaysal rezolüsyonda artış sağlanmıştır. Son zamanlarda, çok kesitli BT (ÇKBT) ile koroner arterlerin görüntülenmesi mümkün olmuştur.Bu çalışmadaki amacımız, ÇKBT ile Doğu Anadolu Bölgesinde yaşayan insanlarda koroner arter varyasyonlarının tipinin ve insidansının cinsiyete göre dağılımını araştırmaktır. ÇKBT anjiyografi için Atatürk Üniversitesi Hastanesi radyoloji bölümüne gönderilen 830 hasta incelendi. Hastalar 31?78 yaş arasındaydı. 569'si erkek (%68.5), 261'i kadındı (%31.4).Koroner arterlerin anatomik orijin ve seyriyle ilgili varyasyonlarının insidansı bizim çalışma grubumuzda %5,78 (n=48) olarak bulundu. Çalışmamızda bulunan anomaliler arasında; arteria coronaria dextra (ACD) yokluğu (n=1, %0.12), ACD'nın RİA'dan ektopik çıkışı (n=1, %0.12), arteria coronaria sinistra (ACS) yokluğu (n=4, %0.48), ACS'nın sağ sinüs valsalvadan ektopik çıkışı (n=4, %0.48), Çift RİA ve sağ koroner arterden çıkış gösteren RİA (n = 1, 0.12%), sirkumfleks arterin ACD'dan ektopik çıkışı (n=5, %0.61) ve myokardiyal köprüleşme (n=32, %3.85) yer almaktaydı.Koroner arter anatomisindeki herhangi bir anomali yada varyasyon, hastalar, kardiyologlar ve çalışma yapan anatomistler açısından önem taşır. Bu çalışmada çok kesitli bilgisayarlı tomografi koroner anjiyografi, koroner arterlerin kompleks varyasyonlarını saptamada oldukça faydalı bir tanı yöntemidir.

Abstract:
An anomalous origin and course of the coronary arteries can be benign or life threatening. Invasive coronary angiography is the gold standard for direct assessment of coronary anatomy. However as an invasive examination method, cardiac catheterization is associated with certain risks and complications.With the newest generation of computed tomography (CT) scanners, both temporal as well as spatial resolution could be substantially increased. Nowadays, multislice computed tomography (MDCT) of the heart could be established as a reliable tool to visualize the coronary arteries. We aimed to demonstrate some remarkable anomalies of coronary arteries by multidetector computed tomography (MDCT) coronary angiography at eastern Anatolia populations.Eight hundred thirty consequent patients referred to Atatürk University Hospital for MDCT coronary angiography were included in this study. The patients were between the ages of 31 and 78 years (mean ± SD, 59 ± 13.86 years). Five hundred sixty-nine patients (68.5%) were men, and 261 (31.4%) were women.The incidence of anomalous anatomical origin and course of the coronaries found in our study group was 5.78% (n = 48). The anomalies found in our study are absence of the arteria coronaria dextra (ACD) (n = 1, 0.12%), ectopic origin of ACD from the ramus interventricularis anterior (RİA) artery (n = 1, 0.12%), absence of the left main coronary artery (n = 4, 0.48%), ectopic origin of the left main coronary artery from the right sinus of Valsalva (n =4 , 0.48%), double RİA and ectopic origin of RİA from ACD (n = 1, 0.12%), ectopic origin of the ramus circumflexus from the right sinus of Valsalva (n = 4, 0.48%), ectopic origin of the ramus circumflexus from ACD (n = 5, 0.61%), and myocardial bridging (n = 32, 3.85%).An anomalous origin of the coronary anatomy must be present in the interpretations because of its importance for patients, anatomist, cardiologists, and surgeons. As a conclusion, our study showed that MDCT may be useful for assessment of complex variations.