Monosodyum glutamat ile deneysel toksikasyon oluşturulmuş yaşlı ratlarda, betanin'in (C24H26N2O13) olası koruyucu etkilerinin araştırılması
Investi̇gati̇on of possi̇ble protecti̇ve effects of betani̇n (C24H26N2O13) i̇n elderly rats experi̇mental toxi̇cated wi̇th monosodi̇um glutamate
Yazar: GÜRKAN BAYTAR
Danışman: PROF. DR. SERDAL ÖĞÜT
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Yaşlı Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Geriatri = Geriatrics ; Patoloji = Pathology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Gıda katkı maddeleri = Food additives ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Patoloji = Pathology ; Sodyum glutamat = Sodium glutamate ; Sıçanlar = Rats ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Amaç: Bu araştırma, monosodyum glutamat (MSG) nanopartiküllerinin kronik toksisitesine maruz kalan yaşlı ratlarda kırmızı pancar bitkisinde (Beta vulgaris) bulunan betanin (C24H26N2O13) etkili maddesinin koruyucu etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmada yaşlı sıçan kullanılmıştır. Toplamda 48 sıçan rastgele 4 farklı gruba ayrılmıştır. 28 gün süren çalışmanın sonucunda sıçanlar derin anestezialtında sakrifiye edilmiştir.  Total antioksidan kapasite (TAK), total oksidan kapasite (TOK), paraoksanaz (PON),  thiol seviyeleri, malondialdehit (MDA) ve nitrik oksit (NO) sıçan kan serumunda spektrofotometrik yöntem ile çalışılmıştır. Oksidatif Stres İndeksi (OSİ), TAK'ın ve TOK'a oranlanması ile hesaplanmıştır.  Aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT), alkalen fosfataz (ALP) ve total bilirübin elisa kiti kullanılarak kolorimetrik yöntem ile ölçülmüştür. Karaciğer patolojik değerlendirmesi hematoksilen eozin boyama yöntemi ile ışık mikroskop altında incelendikten sonra mikrofotoğrafları alındı. Normal dağılıma uygunluk testi Shapiro Wilk Testi ile değerlendirildi. Değişimlerin anlamlı olup olmadığı one-way ANOVA yöntemi saptanmıştır (p<0,05). Anlamlı çıkan verilerde post-hoc testi (Duncan) kullanıldı.  
Bulgular: TAK, TOK, OSİ, ALT, PON, MDA ve thiol seviyeleriserum düzeylerinde gruplar arası farkın istatistiksel olarak anlamlı düzeyde olduğu saptandı (p˂0,05 ). AST, ALP, NO ve total bilirübin serum düzeylerinde gruplar arası farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptandı (p›0,05). Kontrol grubuna kıyasla MSG grubunda TOS, OSİ, thiol ve MDA seviyesinde anlamlı yükselme olurken, TAK ve PON seviyesinde anlamlı düşüş meydana gelmiştir. Kontrol grubuna kıyasla MSG+betanin grubunda ALT seviyesinde anlamlı yükselme meydana gelmiştir. AST, ALP, total bilirübin ve NO seviyelerinde kontrol grubuna kıyasla MSG grubunda artış meydana gelmiştir. Ancak istatistiksel olarak anlamlı değildir. Histopatolojik bulgular incelendiğinde MSG grubunda yaygın olmayan hafif hidropik dejenerasyon ve MSG+betanin grubunda ise hemen hemen normal histolojik görünüm belirlenmiştir.
Sonuç: Betaninin antioksidan etkiyi arttırabileceği ve MSG'nin neden olduğu histopatolojik hasarı azalttığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Yaşlanma sürecinde farklı dozlarda uzun süreli betanin kullanımının antioksidan etkilerinin belirlenmesi için ileriki çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
Purpose: This research was carried out to examine the protective effects of betanin (C24H26N2O13) active ingredient in red beet plant (Beta vulgaris) in aged rats exposed to chronic toxicity of monosodium glutamate (MSG) nanoparticles. 
Materials and Methods: Aged rat was used in the study. In total, 48 rats were randomly divided into 4 different groups. At the end of the 28-day study, the rats were sacrificed under deep anesthesia. Total antioxidant capacity (TAK), total oxidant capacity (TOC), paraoxanase (PON), thiol levels, malondialdehyde (MDA) and nitric oxide (NO) were studied in rat blood serum by spectrophotometric method. Oxidative Stress Index (OSI) was calculated by dividing TAK by TOC. Aspartate aminotransferase (AST), alanine aminotransferase (ALT), alkaline phosphatase (ALP) and total bilirubin were measured by colorimetric method using ELISA kit. After the liver pathological evaluation was examined under a light microscope with hematoxylin-eosin staining method, microphotographs were taken. The test for conformity to normal distribution was evaluated with the Shapiro Wilk Test. One-way ANOVA method determined whether the changes were significant (p<0.05). Post-hoc test (Duncan) was used for significant data.
Results: The difference between the groups in serum levels of TAK, TOC, OSI, ALT, PON, MDA and thiol was found to be statistically significant (p˂0.05). The difference between the groups in serum levels of AST, ALP, NO and total bilirubin was not found to be statistically significant (p›0.05). Compared to the control group, there was a significant increase in TOS, OSI, thiol and MDA levels in the MSG group, while a significant decrease was observed in the levels of TAK and PON. There was a significant increase in ALT level in the MSG+betanin group compared to the control group. There was an increase in AST, ALP, total bilirubin and NO levels in the MSG group compared to the control group. However, it is not statistically significant. When the histopathological findings were examined, mild hydropic degeneration was not common in the MSG group and almost normal histological appearance in the MSG+betanin group.
Conclusion: It has been concluded that betanin can increase the antioxidant effect and reduce the histopathological damage caused by MSG. Further studies are needed to determine the antioxidant effects of long-term use of betanin at different doses in the aging process.