İnsan felsefesi ve varolma halleri -S. Kierkegaard ve T. Mengüşoğlu üzerine bir inceleme-
Human philosophy and states of exintence -A study on S. Kierkegaard and T. Mengüşoğlu-
Yazar: ZEYNEP NUR ARAR
Danışman: PROF. DR. İSMAİL HANOĞLU
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
İnsan Felsefesi ve Varolma Halleri -S.Kierkegaard ve T.Mengüşoğlu Üzerine Bir İnceleme- adlı tezin amacı; varoluşçu bir filozof olan Kierkegaard'ın sunmakta olduğu varolma hallerinden yola çıkarak insanın evren içerisinde yapmış olduğu seçimler sonucu yaşamakta olduğu yaşam tarzının belirlenmesini sağlayarak, daha üst bir varolma haline geçmesinin yollarını sunmaktır. İnsan birçok yetenekle dünyaya gelmiş olsa da Kant'a göre bu yetenekler bireyde işlenmemiş şekilde bulunmaktadır. Takiyettin Mengüşoğlu ise fenomenler olarak adlandırdığı bu yeteneklerin nasıl işlenmesi gerektiğini İnsan Felsefesi adlı kitabında sunmaktadır. Evren içerisinde varlığını sürdürmekte olan insan bilmek, değer duymak, yapıp-etmek, önceden görmek ve önceden belirlemek, tavır takınmak, özgür ve tarihsel bir varlık olmak, istemek, idealleştirmek, bir şeye kendisini vermek, eğitmek ve eğitilmek, çalışmak, inanmak, konuşmak, devlet kurmak gibi kendisinde doğuştan pasif olarak bulunan bu fenomenleri aktif hale getirerek varolma hallerinden kendisine en uygun olanı seçmekte, bu fenomenleri geliştirerek daha üst bir varolma haline geçmektedirler. Fenomenlerin içerisinde yer alan aynı zamanda diğer fenomenlerin de taşıyıcısı olan devlet kurmak fenomenini dikkate alarak hangi yaşam tarzının daha uygun olduğu belirlenmek istenilmiştir. İncelemeler sonucu Kierkegaard'ın etik olarak adlandırdığı evrenseli temsil eden varolma halinin insanın toplum içerisinde yaşamını sürdürebilmesi için daha uygun olduğu görülmektedir.

Abstract:
The aim of the thesis named Human Philosophy and States of Existence -A Study on S. Kierkegaard and T. Mengüşoğlu; Based on the states of existence presented by Kierkegaard, an existentialist philosopher, it is to present the ways of transitioning to a higher state of existence by enabling the determination of the life style that people live as a result of the choices they have made in the universe. Although a person is born with many talents, according to Kant, these abilities are in an unprocessed form in the individual. Takiyettin Mengüşoğlu, on the other hand, presents how these abilities, which he calls phenomena, should be processed in his book called Human Philosophy. The human being who exists in the universe is to know, to value, to do, to foresee and to determine, to take a stand, to be a free and historical being, to want, to idealize, to give himself to something, to educate and be educated, to work, to believe, to speak, By activating these phenomena, which are inherently passive, such as establishing a state, they choose the most suitable state of existence for them, and they pass to a higher state of existence by developing these phenomena. Taking into account the phenomenon of establishing a state, which is also a carrier of other phenomena, it is desired to determine which lifestyle is more appropriate. As a result of the examinations, it is seen that the state of existence, which represents the universal, which Kierkegaard calls ethics, is more suitable for people to survive in society.