Üniversite öğrencilerinde algılanan ebeveyn tutumu ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün adil dünya inancı ile ilişkisinin incelenmesi
Examining the relationship between perceived parental attutides intolerance of uncertainty and belief in a just word among university students
Yazar: RUKİYE CANBOLAT
Danışman: PROF. DR. HASAN BOZGEYİKLİ
Selçuk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma üniversite öğrencilerinde algılanan ebeveyn tutumu ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün adil dünya inancı ile ilişkisini incelenmeyi amaçlamıştır. Araştırma örneklemi 2022-2023 eğitim öğretim yılında eğitimine devam eden 563'ü kadın, 165'i erkek olmak üzere toplam 728 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırma verileri 'Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği Kısa Form (BTÖ-12)', 'Genel Adil Dünya İnancı Ölçeği', 'Kişisel Adil Dünya İnancı Ölçeği' , 'Ana Baba Tutumları Ölçeği', aracılığıyla toplanmıştır. Verileri analiz etmek amacıyla bağımsız gruplar t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), korelasyon ve regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma değişkenleri cinsiyet, yerleşim yeri ve algılanan sosyo-ekonomik düzeye göre incelenmiştir. İlgili değişkenler bağlamında elde edilen bulgular arasında anlamlı farklılıklar bulunduğu görülmüştür. Belirsizliğe tahammülsüzlük düzeylerinin kadınlarda, otoriter ve koruyucu/istekçi ebeveyn tutumu puanlarının ise erkeklerde daha yüksek olduğu görülmüştür. Demokratik ebeveyn tutumu puanlarının il ve ilçede büyükşehirden daha yüksek olduğu bulunmuştur. Kişisel ve genel adil dünya inancının alt sosyo-ekonomik düzeyde orta sosyoekonomik düzeyde algılayan katılımcılardan daha yüksek olduğu görülmüştür. Belirsizliğe tahammülsüzlük ve algılanan ebeveyn tutumlarının adil dünya inancı üzerindeki yordayıcı etkisini incelemek amacıyla yapılan regresyon analizi sonucunda belirsizliğe tahammülsüzlük ve demokratik tutumun kişisel adil dünya inancını, demokratik tutum ve otoriter tutumun ise genel adil dünya inancını anlamlı şekilde yordadığı görülmüştür. Araştırma bulguları ilgili literatür çerçevesinde tartışılmıştır.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between perceived parental attitude and intolerance of uncertainty with just world beliefs in university students. The research sample consists of a total of 728 university students, 563 female and 165 male, continuing their education in the 2022-2023 academic year. The research data were collected through 'Intolerance of Uncertainty Scale Short Form (ITS-12)', 'General Just World Belief Scale', 'Personal Just World Belief Scale', 'Parental Attitudes Scale'. Independent groups t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), correlation and regression analyses were used to analyse the data. Research variables were analysed according to gender, place of residence and perceived socio-economic level. It was observed that there were significant differences between the findings obtained in the context of related variables. It was observed that intolerance to uncertainty levels were higher in females, and authoritarian and protective/demanding parental attitude scores were higher in males. Democratic parental attitude scores were found to be higher in provinces and districts than in metropolises. Personal and general just world beliefs were found to be higher in the lower socioeconomic level than in the middle socioeconomic level. As a result of the regression analysis conducted to examine the predictive effect of intolerance of uncertainty and perceived parental attitudes on just world beliefs, it was found that intolerance of uncertainty and democratic attitude significantly predicted personal just world beliefs, while democratic attitude and authoritarian attitude significantly predicted general just world beliefs. Research findings were discussed within the framework of the related literature.