İnflamatuvar barsak sendromunda ırak-4 gen varyantlarının rolü
The role of irak-4 gene variants in inflammatory bowel disease
Yazar: GONCA CANDAN
Danışman: PROF. DR. HAYRİYE ARZU ERGEN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine
Dizin: Fosfotransferazlar = Phosphotransferases ; Genler = Genes ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; İmmün sistem = Immune system ; İmmünite = Immunity ; İnflamasyon = Inflammation ; İnflamatuar bağırsak hastalıkları = Inflammatory bowel diseases ; İnterlökin 1 = Interleukin 1

Özet:
Crohn hastalığı ve ülseratif kolit, gastrointestinal sistemde kronik inflamasyon
ve hasara neden olan inflamatuvar barsak hastalıklarıdır. İnflamatuvar barsak sendromu
(İBS) olan bireylerde intestinal mikrobiyotaya veya çevresel antijenlere karşı aşırı
inflamasyon gelişir. Bu anormal immün yanıt, bireyleri İBS'ye yatkın hale getiren doğal
ve edinsel bağışıklık mekanizmalarıyla ilişkili alleleri taşıyan bireylerde ortaya çıkar.
IRAK-4 proteini, doğal bağışıklık hücrelerinin membranlarında bulunan Toll-like
reseptörleri ve interlökin-1 reseptörlerinin antijenlerle uyarılmasıyla inflamasyonu
başlatan ve sürdüren sitokinlerin üretildiği yolakta rol alır. Çalışmamızda IRAK-4
rs3794262 ve rs4251481 gen polimorfizmleri incelenerek, bu polimorfizmlerin
inflamatuvar barsak sendromuna yatkınlık oluşturup oluşturmadığının araştırılması ve
inflamatuvar barsak sendromunda klinik ve prognostik parametrelerle birlikte ele
alınarak olası etkilerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla 63'ü ülseratif kolit
ve 44'ü Crohn olan 107 inflamatuvar barsak sendromu hastası ve 103 sağlıklı kontrolde
IRAK-4 gen polimorfizmlerini saptamak için Real-time PCR tekniği kullanılmıştır.
Deneysel çalışmalar sonucunda rs3794262 polimorfizmi açısından çalışma grupları
arasında anlamlı bir farklılık gözlemlenmemiştir (p<0,05). rs4251481 polimorfizmine
bakıldığında ise toplam hasta grubunda AG genotipi (p=0,029, %95 güven aralığı=
1,15-15,38) ve G alleli (p=0,005, %95 güven aralığı= 1,52-19,38) görülme sıklığının
kontrol grubuna göre istatistiksel olarak arttığı görülmüştür. Kontrol grubunda da
rs4251481 AA genotipi görülme oranı hasta grubuna göre artış göstermiştir (p=0,005,
%95 güven aralığı= 0,05-0,65). Sonuç olarak, çalışmamız her iki polimorfizm açısından
da inflamatuvar barsak sendromu vakalarında ülkemizde yapılan ilk çalışma özelliğini
taşımakta olup, elde ettiğimiz bulgular rs4251481 polimorfizmi açısından AG genotipi
ve G allelinin hastalarda artmış İBS riski ile ilişkili olduğunu öngörmektedir.

Anahtar Kelimeler: İnflamasyon, Barsak, İnterlökin-1 Reseptör İlişkili Kinaz-4,
Polimorfizm, İmmun Sistem

Abstract:
ABSTRACT
Candan G (2017). The Role of IRAK-4 Gene Variants in Inflammatory Bowel Disease.
Istanbul University, Institute of Health Sciences, Molecular Medicine. Master's of
Science Thesis. Istanbul.
Crohn's disease and ulcerative colitis are inflammatory bowel diseases (IBD)
that cause chronic inflammation and damage in the gastrointestinal tract. Patients with
IBD develop excessive inflammation against the intestinal microbiota or environmental
antigens. This abnormal immune response occurs in individuals have alleles associated
with innate and adaptive immune mechanisms that predispose to IBD. IRAK-4 is
involved in the pathway produces cytokines that initiate and maintain inflammation
through Toll-like receptors and interleukin-1 receptors on the membranes of innate
immune cells stimulated with antigens. In this study it is aimed to investigate whether
IRAK-4 rs3794262 and rs4251481 polymorphisms predispose to IBD and the possible
effects of these polymorphisms by examining these gene polymorphisms with clinic
and prognostic parameters of IBD. For this purpose, real-time PCR technique was used
to detect IRAK-4 polymorphisms in 107 patients with IBD including 63 ulcerative
colitis and 44 Crohn's disease and also 103 healthy controls. As a result of experimental
studies, no significant difference related with rs3794262 polymorphism was found
between patient and control groups (p<0,05). In the patient group, the frequency of
occurrence of rs4251481 polymorphism related AG genotype (p=0,029, %95 CI=1,15-
15,38) and G allele (p=0,005, %95 CI=1,52-19,38) was found to increase statistically
compared with the control group. In the control group, the rs4251481 AA genotype rate
of incidence increased compared with the patient group (p = 0.005, 95% confidence
interval = 0.05-0.65). Consequently, this is the first study in terms of both
polymorphisms on IBD in our country. These results suggest that the AG genotype and
the G allele related with rs4251481 polymorphism are associated with increased IBD
risk in patients.

Key words: Inflammation, Bowel, Interleukin-1 Receptor Associated Kinase-4,
Polymorphism, Immune System