Olympos Nekropolü /
Yazar: ELİF UĞURLU
Danışman: PROF. DR. CEVDET BAYBURTOĞLU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klasik Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Nekropol = Necropolis ; Olympos = Olympos ; Olympos Nekropolü = Olympos Necropol

Özet:
TEZ OZETI Bu çalışmada Doğu Likya bölgesindeki Olympos antik kenti ve nekropolü ele alınmıştır. Helenistik dönemde kurulduğu düşünülen kentin MÖ4.yy.'dan itibaren var olduğu ve ilk yerleşimin Musa Dağı'nda bulunduğu sonucu ulaşılmıştır. Antik yazarlara tararından, Olympos Dağı'ndaki Kalesinde yaşadığı bildirilen Korsan şefi Zeniketes ve korsanlık incelenmiştir. Kentte var olan Roma dönemi kalıntıları detaylarına girilmeden tanıtılmıştır. Olympos'ta var olduğu epigrafik belgeler ve sikkelerle kanıtlanan Hephaistos, Mithras ve Zeus Olympios kültleri incelemiştir. Nekropolde toplam 354 mezar tespit edilmiştir. 44 adedi lahit, 1 tanesi kist mezar ve diğerleri beşik tonozlu mezar yapılardır. Mezarların nekropol alanlarına dağılımları değerlendirilmiştir. Daha önce yaratılan lahit tipolojisi, bu çalışmada sadeleştirilmiş ve Olympos lâhitlerine uygulanarak tarihlendirme yapılmıştır. Mezarlardaki tasvirler ve anlamlan tartışılmıştır. İthal lâhitler ve bölgedeki ithal lâhitlerin tarihi incelenmiştir. Yerel taklitler değerlendirilerek, Pamphylia'da yetişmiş ancak, faaliyetlerini Likya' da sürdürmüş gezgin ustalar ortaya çıkarılmıştır. Mezar yazıtları incelenerek, kentteki vatandaşların sosyal konumları tespit edilmeye çalışılmıştır. Yazıtlar ve mezar mimarisi ayrıca süslemelerden yola çıkılarak kentteki ve Likya' daki ölü gömme adetleri hakkında bilgi edinilmiştir. Mezar mimarisi ile bölgedeki ve diğer bölgelerdeki benzer mezarlar tespit edilmiştir. Olympos'ta mezarların MS.2.yy.'ın ortalarından itibaren inşa edilmeye başladığı ve MS.3.yy. süresince kullanılarak, muhtemelen Bizans döneminde de defin yapıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Son olarak arazide tespit edilen lâhitler katalogda tanıtılmıştır. 289

Abstract:
ABSTRACT In this thesis, it is emphasized the ancient city Olympus and its necropolis in East Lycia Region. It is thought that the city is established in Hellenistic period and has been existed since 4th century B.C. In addition, it is concluded that the first settlement is in Musa Mountain. Ancient writers examined the piracy and Zeniketes, the leader of pirates, informed that he lived in his castle in Olympus Mountain. In Hellenistic period, Olympus was a member and one of the six important cities of Lycia Union with the right of three votes. In this thesis, it is argued the Olympus' s date of admission to union and the reason of separation. The ruins of Roman period in the city are defined by not mentioning very details. It is examined the Hephaistos and Mithras cult tiiat existence is proved by epigraphic documents and coins in Olympus city. The cult of Zeus Olympios is also examined. In this study, the fixation of 354 tombs is realized in the necropolis area. Forty-four of those graves are sarcophagi, one of them is a cist-grave and others are defined as barrel vaulted tombs. Moreover, it is evaluated the distribution of graves to necropolis area. In this study, the typology of the sarcophagi that is created before is simplified and composed a chronigram to commemorate the date of Olympos sarcophagi. It is discussed the descriptions and their meanings on the graves. It is examined firstly, the imported sarcophagi. Secondly, the date of imported sarcophagi in the region. By evaluating the local imitated sarcophagi, it is exposed traveler masters of graves who growth in Pamphylia and worked in Lycia. By examining the epitaphs, it is tried to determine the social situations of citizens in the city. The analysis of the inscriptions of tomb provided us to obtain information about burialcustoms in Lycia. In addition to architectural of barrel vaulted tombs, it is determined the similar tombs in other regions beside the graves in Olympus region. In Olympus city, graves has been started to be constructed since the middle of 2nd century AD. and continue in 3rd century AD. and it is probable that burials are done during the Byzantine period. Lastly, tombs that is examined in the field presented in the catalog. 290