Bazı yararlı bakteri ve deniz yosunu kullanımının tuz stresi koşullarında kabak bitkilerine etkisi
The effect of some beneficial bacteria and seaweed on zucchini crops under salt stress conditions
Yazar: YADİGAR LEYLA DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM ALTUNTAŞ ; PROF. DR. FİKRET YAŞAR
Malatya Turgut Özal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı / Sebze Yetiştirme ve Islahı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Çalışmada sakız kabak (Cucurbita pepo) bitkisinin normal koşullarda (0 mM) ve tuz stresi
koşullarında (200 mM NaCl) PGPR (Arthrobacter, Azospirillum lipoferum, Bacillus subtilis) ve deniz
yosunu özünün tek başına veya kombinasyon halinde uygulanması ile bitki büyüme ve gelişim
parametreleri incelenmiştir. Bu araştırmada, bitki büyüme parametreleri (gövde boyu, gövde çapı,
yaprak sayısı, çiçek sayısı, boğum arası mesafe, kök uzunluğu), yeşil aksam ve köklerin yaş ve kuru
ağırlıkları (yaprak yaş ağırlığı, gövde yaş ağırlığı, çiçek yaş ağırlığı, yeşil aksam toplam bitki yaş
ağırlığı, yaprak kuru ağırlığı, gövde kuru ağırlığı, çiçek kuru ağırlığı, yeşil aksam toplam bitki kuru
ağırlığı), fizyolojik parametreler (klorofil miktarı, fotosentez hızı, stoma iletkenliği, transpirasyon oranı,
içsel karbondioksit oranı, yaprak sıcaklığı), besin element analizi (N, P, K, Ca, Mg, Mn, Zn, Fe, Cu) ve
toksik elementler (Na ve Cl), görsel skala değerlendirmesi, renk ölçüm değerleri (L*, a*, b*, C, hue)
araştırılmıştır.
Çalışmada, normal koşullar altında (NK) büyüme ve ağırlık parametrelerinde en iyi sonuçlar
Azospirillum lipoferum (AzL) ve Deniz Yosunu (DY) uygulamalarıyla elde edilmiştir. Tuz stresi altında
Bacillus ve DY kombinasyonu öne çıkmıştır. Fizyolojik parametrelerde NK'da AzL, tuz stresinde
kombinasyon uygulamaları en etkili olmuştur. Besin element alımında NK'da DY kombinasyonları, tuz
stresinde Komb (ArtB+AzL+Bcs+DY) en iyi sonuçları vermiştir. Toksik elementler açısından Komb
(ArtB+AzL+Bcs+DY) en düşük değerlere sahipken, renk ölçümlerinde NK'da AzL, stres altında ArtB
ve kombinasyonları öne çıkmıştır. Çalışmamızda kombinasyon uygulamaları her iki koşulda da olumlu
etkiler göstermiştir.

Abstract:
In this study, plant growth and development parameters of gum gourd (Cucurbita pepo) under
normal (0 mM) and salt stress (200 mM NaCl) conditions were investigated by applying PGPR
(Arthrobacter, Azospirillum lipoferum, Bacillus subtilis) and seaweed extract alone or in combination.
In this study, plant growth parameters (stem height, stem diameter, number of leaves, number of
flowers, number of flowers, internode distance, root length), fresh and dry weights of green parts and
roots (leaf wet weight, stem wet weight, flower wet weight, green parts total plant wet weight, leaf dry
weight, stem dry weight, flower dry weight, total plant dry weight of green parts), physiological
parameters (chlorophyll content, photosynthesis rate, stomatal conductance, transpiration rate, internal
carbon dioxide content, leaf temperature), nutrient analysis (N, P, K, Ca, Mg, Mn, Zn, Fe, Cu) and toxic
elements (Na and Cl), visual scale evaluation, color measurement values (L*, a*, b*, C, hue) were
investigated.
In the study, the best results in growth and weight parameters under normal conditions (NC)
were obtained with Azospirillum lipoferum (AzL) and Seaweed (DY) treatments. Under salt stress, the
combination of Bacillus and DY stood out. In physiological parameters, AzL treatments were most
effective in NK and combination treatments in salt stress. In nutrient uptake, DY combinations in NK
and Komb (ArtB+AzL+Bcs+DY) in salt stress gave the best results. In terms of toxic elements, Komb
(ArtB+AzL+Bcs+DY) had the lowest values, while AzL in NK and ArtB and its combinations under
stress stood out in color measurements. In our study, combination treatments showed positive effects in
both conditions.