Genç ve yetişkinlerde psikolojik esneklik ve dindarlık
Psychological flexibility and religiosity in youth and adults
Yazar: ÖZLEM YANAR
Danışman: DOÇ. DR. NECMİ KARSLI
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion
Dizin: Dini tutumlar = Religious attitudes ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Psikolojik esneklik = Psychological flexibility

Özet:
Bu araştırma genç ve yetişkinlerde psikolojik esneklik ve dindarlık arasındaki ilişkiyi tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Bu bağlamda Türkiye genelinden farklı şehir ve farklı yaş gruplarından 615 kişiden oluşan bir örneklem grubu oluşturulmuştur. Örneklem grubunun psikolojik esnekliğini ölçmek amacıyla Sena KARAKUŞ tarafından uyarlanan "Psikolojik Esneklik Ölçeği" , dini tutum ve davranışlarını ölçmek amacıyla ise Üzeyir OK tarafından hazırlanan "Dini Tutum Ölçeği" kullanılmıştır.
Araştırmada örneklem grubunun psikolojik esneklik ve dindarlık düzeyleri üzerinde etkili olduğu düşünülen yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim durumu, ekonomik durum olmak üzere beş bağımsız değişken ele alınmıştır.
Araştırmanın geçerliğini ve güvenirliğini artırmak amacıyla elektronik anket uygulaması yapılmış örneklem grubunun heterojen dağılmış olmasına dikkat edilmiştir. Çalışmada öncelikle bireylerin yaş ve psikolojik esneklikleri arasındaki ilişki incelenmiş yaş arttıkça psikolojik esnekliğin arttığı gözlemlenmiştir. Benzer şekilde bireylerin yaşları arttıkça dini tutum düzeylerinin de yükseldiği görülmüştür. Psikolojik esneklik ve dini tutum düzeyinin cinsiyete göre karşılaştırılmasında ise aralarında anlamlı bir ilişki bulunmadığı psikolojik esneklik ve dini tutumun yaşa göre farklılık göstermediği saptanmıştır. Medeni durum değişkenine göre yapılan analizde ise evlilerin dini tutum ve psikolojik esneklik düzeylerinin bekâr bireylerden daha yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Ekonomik durum değişkeni ele alındığında dini tutum ve psikolojik esneklik arasında bir ilişki olmadığı görülmüştür. Öğrenim durumu değişkeninde ise öğrenim durumunun bireyin psikolojik esnekliği üzerinde anlamlı bir etki oluşturmadığı fakat öğrenim durumu arttıkça dini tutumun arttığı gözlemlenmiştir. Çalışmamızın genel sonucunda ise dindarlık ve psikolojik esneklik arasında olumlu bir etkileşim bulunduğu saptanmıştır.

Abstract:
This study was conducted to determine the relationship between psychological resilience and
religiosity in young people and adults. In this context, a sample group consisting of 615 people
from different cities and different age groups from across Turkey was created. "Psychological
Flexibility Scale" adapted by Sena KARAKUŞ was used to measure the psychological flexibility
of the sample group and "Religious Attitude Scale" prepared by Üzeyir OK was used to measure
religious attitudes and behaviors.
In the study, five independent variables, namely age, gender, marital status, marital status,
educational status, and economic status, which are thought to be effective on the psychological
flexibility and religiosity levels of the sample group, were considered.
In order to increase the validity and reliability of the study, an electronic questionnaire was
applied and it was ensured that the sample group was heterogeneously distributed. In the study,
firstly, the relationship between age and psychological flexibility of individuals was examined and
it was observed that psychological flexibility increased as age increased. Similarly, it was observed
that the level of religious attitudes increased as the age of individuals increased. In the comparison
of psychological flexibility and religious attitude level according to gender, it was found that there
was no significant relationship between them and psychological flexibility and religious attitude
did not differ according to age. In the analysis made according to the marital status variable, it was
concluded that the religious attitude and psychological flexibility levels of married individuals were
higher than single individuals. When the economic status variable was analyzed, it was seen that
there was no relationship between religious attitude and psychological flexibility. In the
educational status variable, it was observed that the educational status did not have a significant
effect on the psychological flexibility of the individual, but the religious attitude increased as the
educational status increased. As a general result of our study, it was found that there was a positive
interaction between religiosity and psychological flexibility.