Mesken tutma ihtimali olarak işbirlikçi mekân arayüzleri
Collaborative space interfaces as a dwelling possibility
Yazar: HATİCE DİLARA ÇİMEN
Danışman: DOÇ. DR. FİTNAT CİMŞİT KOŞ
Gebze Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Bu tez, günümüz modern kentlerinde işbirlikçi mekânda mesken tutma 
ihtimalinin gündelik kent yaşamı içerisindeki imkânlarını ortaya koymaya çalışır. 
Gündelik hayat fragmanlarına ve deneyimlere odaklanarak, insanın mekânı 
dönüştürme süreçleri içerisinde kolektif kimlikler üretirken 'yeni mesken tutma' 
ihtimallerinin, ipuçlarının ve bağlantılarının izini sürer. 
İşbirlikçi mekân kapalı kolektif kimlikler üretmez. Duyuları da içinde 
bulunduran kolektif mekânın eyleme geçmiş halidir. İnsan ve mekân arasında 
duyumsal bir reaksiyon ve tavır sergileyen, fiziksel ve statik olma durumlarının ötesine 
geçebilen duyarlı arayüzlerden oluşur. Tez kapsamında işbirlikçi mesken tutma 
arayüzleri, üretilen davranış modelleri ve alternatif inşa ve tektonik modelleri 
üzerinden okunmaktadır. Mesken tutma kendine has ölçeğiyle çok özel ve biricik bir 
olgu olarak bilinse de bu tezde aslında meskenin çevresel faktörlere açık olma ihtimali 
ve yere bağımlı bir şekilde gelişebileceği hipotezi tartışılmaktadır. Mesken tutmanın 
kolektif arayüzler içerdiği ve kendini işbirlikçi olana açtığı varsayımı üzerine 
ipuçlarını araştırır. 
Tezde kavramsal matrisler üzerinden fenomenolojik bir yöntem benimsenmiştir. 
Amacı kesin sonuçlara varmak yerine bir tartışma başlatmaktır. Yapılacak teorik 
anlatının ve tartışmanın pratikte de karşılığının bulunması hedeflenmiştir. Üretilen 
işbirlikçi mekân arayüzleri ve mesken tutma fragmanları örnekler üzerinden okunmuş 
ve matrislerle desteklenmiştir. Tez sonucunda mesken tutma ihtimali olarak işbirlikçi 
mekân arayüzlerinin matrisler desteğiyle üretilmesi amaçlanmıştır.

Abstract:
The purpose of this thesis is to reveal the possibilities of dwelling in 
collaborative space in today's modern cities within everyday urban life. Focusing on 
fragments of everyday life and experiences, it traces the possibilities, clues and 
connections of 'new dwelling' while generating collective identities within the 
processes of transforming human space.
Collaborative space does not produce closed collective identities. It is the act of 
collective space, which also includes the senses. It consists of sensitive interfaces that 
exhibit a sensory reaction and attitude between people and space, and that can go 
beyond being physical and static. Within the scope of this study, collaborative dwelling 
interfaces and its generated behaviors, alternative construction and tectonic models are 
examined. Although dwelling is known as a very special and unique phenomenon with 
its own scale, in this thesis, the discussion is around the hypothesis of the possibility 
of dwelling being open to environmental factors and that it may develop based on 
where it's placed. It explores indications of the assumption that dwelling involves 
collective interfaces and opens itself to the collaborative.
In this thesis, a phenomenological method is adopted over conceptual matrices. 
Its purpose is to initiate a discussion rather than draw firm conclusions. It's main focus 
is to find the practical equivalent of the theoretical narrative and discussion to be made 
in practice. Produced collaborative space interfaces and dwelling fragments were 
researched through examples and supported with matrices. As a result of this thesis, it 
is aimed to produce collaborative space interfaces with the support of matrices as a 
possibility of dwelling.