COVID-19 yoğun bakımda takip edilen ARDS hastalarında                 iki farklı deksametazon dozunun etkinliğinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of the efficacy of two different dexamethasone doses in ARDS patients followed in COVID-19 intensive care unit
Yazar: MERVE YAMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT EMRE TOKUR
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Deksametazon = Dexamethasone ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Solunum sıkıntı sendromu = Respiratory distress syndrome ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı; yoğun bakımda COVID-19 ile takip edilen ARDS
hastalarında, iki farklı deksametazon tedavi protokolünün (6 mg ve 20 mg) klinik ve
laboratuvar sonuçlarını retrospektif olarak karşılaştırarak değerlendirmektir.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya 01.08.2020 - 01.03.2021 tarihleri arasında
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon
Pandemi Yoğun Bakım Üniteleri'nde COVID-19 enfeksiyonu tanısı konulmuş ve
kortikosteroid (deksametazon) tedavisi başlanmış olan hastalar dahil edildi. Hangi
hastaya hangi doz kortikosteroid verileceğine, hastaların yoğun bakımda primer
tedavisini üstlenen uzman hekimler tarafından, hasta kliniğine göre güncel klavuzlar
ve yayınlar doğrultusunda karar verildi. Hastalar iki gruba ayrıldı; Grup 1: 6 mg/gün
deksametazon tedavisi alanlar, Grup 2: 0-5 gün 20 mg/gün ve 6-10 gün 10 mg/gün
deksametazon tedavisi alanlar. Gruplar arası klinik sonuçlar ve laboratuvar değerleri
sıfırıncı ve onuncu günlerde karşılaştırıldı.
BULGULAR: Hastaların % 45'i kadın, % 55'i erkek idi. Gruplar arasında yaş,
komorbid hastalık, entübasyon günü, yoğun bakım kalış süresi, hastanede kalış süresi
ve yoğun bakımdaki ölüm günleri arasında anlamlı fark bulunmadı. APACHE II
skorları 20 mg deksametazon tedavisi verilen hastalarda anlamlı düzeyde yüksek tespit
edildi (p:0,039). Laboratuvar parametreleri incelendiğinde iki grup arasında
hemogram değerlerinde 0. gün nötrofil ve 10. gün PLT/LYM oranında istatistiksel
olarak anlamlı farklılık görüldü (p:0.040 ve p:0.016). Biyokimya değerlerinde 0. gün
prokalsitonin değeri anlamlı olarak farklı tespit edildi (p:0.027). Ventilasyon
parametrelerinden 0. gün kompliyans değeri anlamlı olarak farklı tespit edildi
(p:0.022). Hastaların yoğun bakımdaki on günlük deksametazon tedavisi sonrasındaki
x
parametre değişimleri incelendiğinde prokalsitonin ve D-Dimer değerlerinde
istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edildi (p:0.038 ve p:0.025). Son olarak
deksametazon tedavisinin mortalite üzerindeki etkisi incelendi ve gruplar arasında
herhangi bir fark saptanmadı.
SONUÇ: COVID-19 yoğun bakımlarında takip edilen ARDS hastalarında
deksametazon tedavisinin klinik ve laboratuvar parametreleri iyileştirdiği fakat
fayda/zarar oranı açısından bakıldığında; düşük doz deksametazon (6 mg)
kullanımının yüksek doz deksametazon (20 mg) kullanımına göre daha uygun
olduğunu düşünmekteyiz.
ANAHTAR KELİMELER: Anesteziyoloji ve Reanimasyon, Yoğun Bakım, Covid,
ARDS, Deksametazon

Abstract:
AIM: The aim of this study is to evaluate the clinical and laboratory results of two
different dexamethasone treatment protocols (6 mg and 20 mg) in ARDS patients
followed up with COVID-19 in the intensive care units.
MATERIALS AND METHOD: Patients diagnosed with COVID-19 infection and
treated with corticosteroid (dexamethasone) in the Anesthesiology and Reanimation
Pandemic Intensive Care Units of Kütahya Health Sciences University Faculty of
Medicine between 01.08.2020 and 01.03.2021 were included in this study. The dose
of corticosteroid to be given was decided and applied by their specialist physicians
who took the primary treatment of the patients in the intensive care units by
considering the current guidelines, publications and clinical statues of the patients. The
patients were divided into two groups; Group 1: receiving 6 mg/day dexamethasone
treatment, Group 2: receiving 0-5 days 20 mg/day and 6-10 days 10 mg/day
dexamethasone treatment. The clinical results and laboratory values between the
groups were compared on days zero and ten.
RESULTS: 45% of the patients were female and 55% were male. There was no
significant difference between the groups in terms of age, comorbid disease, intubation
days, duration of intensive care unit hospitalisation, duration of hospitalisation and the
time from admission to intensive care until death. APACHE II scores were found to
be significantly higher in patients treated with 20 mg of dexamethasone (p:0.039).
When the laboratory parameters were examined, a statistically significant difference
was found between the two groups in the rate of neutrophils on day 0 and PLT/LYM
on day 10 in hemogram values (p:0.040 and p:0.016). In biochemistry values, the
difference of procalcitonin values on day 0 was found significant (p:0.027). Among
xii
the ventilation parameters, the difference of compliance values on day 0 was found to
be significant (p:0.022). When the parameter changes of the patients after ten days of
dexamethasone treatment in the intensive care unit were examined, a statistically
significant difference was found in procalcitonin and D-Dimer values (p:0.038 and
p:0.025). Finally, the effect of dexamethasone treatment on mortality was examined
and no difference was found between the groups.
CONCLUSION: Dexamethasone treatment improves clinical and laboratory
parameters in ARDS patients followed in COVID-19 intensive care units. However in
terms of benefit/harm ratio; we think that the use of low-dose dexamethasone (6 mg)
is more appropriate than the use of high-dose dexamethasone (20 mg).
KEYWORDS: Anesthesiology and Reanimation, Intensive Care, Covid, ARDS,
Dexamethasone