Üniversite öğrencilerinin iyilik halinin incelenmesi
Investigation of the wellness state of college students
Yazar: TÜRKAN DOĞAN
Danışman: DOÇ.DR. İBRAHİM YILDIRIM
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology

Özet:
11 ÖZET Bu araştırmanın iki amacı vardır. Birincisi, Witmer, Sweeney ve Myers (1993) tarafından geliştirilen "The Wellness Evaluation of Lifestyle" isimli ölçme aracının Türkçe uyarlamasının yapılmasıdır. Araştırmanın ikinci amacı ise üniversite öğrencilerinin iyilik hali düzeylerini ve ilgili değişkenleri incelemektir. Araştırmanın örneklemini Başkent Üniversitesi ve Hacettepe Üniversitesinden 936 üniversite öğrencisi (623 kız, 313 erkek) oluşturmuştur. Araştırmanın ilk kısmında İyilik Hali Ölçeği 'nin Türkçe'ye uyarlaması, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Araştırmanın ikinci kısmında üniversite öğrencilerinin iyilik, hali düzeylerinin bazı değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediği belirlenmeye çalışılmıştır. Öğrencilerin iyilik hali düzeylerini ölçmek için İyilik Hali Ölçeğinin Türkçe'ye uyarlanmış formu kullanılmıştır. Araştırmanın bağımsız değişkenlerini ölçmek amacıyla, "Algılanan Sosyal Destek Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Veriler çoklu varyans analizi tekniği (MANOVA) ile analiz edilmiştir. Farkların kaynağına Tukey Testi ile bakılmıştır. Araştırma sonuçları kız ve erkek öğrenciler arasında Serbest Zaman, Arkadaşlık ve Sevgi alt ölçek puan ortalamaları açısından anlamlı farklar olduğunu göstermiştir. Erkek öğrenciler Serbest Zaman alt ölçeğinden kızlara göre anlamlı ölçüde yüksek puanlar alırken, kız öğrenciler Arkadaşlık ve Sevgi alt ölçeklerinden daha yüksek puanlar almışlardır. Kız ve erkek öğrenciler arasında Maneviyat ve Kendini Yönetme alt ölçek puanlan açısından anlamlı farklar bulunmamıştır. Sonuçlar, karşı cinsten arkadaşı olan öğrencilerin olmayan öğrencilere göre Sevgi alt ölçeği puan ortalamalarının anlamlı ölçüde yüksek olduğunu ortaya çıkarmıştır. Diğer yandan karşı cinsten bir arkadaşa sahip olma ile öğrencilerin Maneviyat, Kendini Yönetme, Serbest Zaman ve Arkadaşlık alt ölçek puanlan arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır.Ill Sonuçlar, aynı zamanda öğrencilerin fiziksel egzersiz yapma sıklığı ile Maneviyat, Kendini Yönetme, Serbest Zaman ve Sevgi alt ölçek puanlan arasında anlamlı fark olduğunu göstermiştir. Genel olarak fiziksel egzersiz yapma sıklığı artıkça buna paralel olarak Maneviyat, Kendini Yönetme, Serbest Zaman ve Sevgi alt ölçek puanlarının yükseldiği saptanmıştır. Fiziksel egzersiz ve Arkadaşlık alt ölçeği arasında ise anlamlı fark bulunmamıştır. Öğrencilerin sigara kullanıp kullanmama durumları ile Kendini Yönetme puanlan arasında anlamlı fark bulunmuştur. Sigara içmeyen öğrencilerin Kendini Yönetme puan ortalamalannm, içen öğrencilere göre anlamlı ölçüde daha yüksek olduğu görülmüştür. Sigara kullanıp kullanmama durumuna göre Maneviyat, Arkadaşlık, Serbest Zaman ve Sevgi alt ölçeklerinde anlamlı farklar bulunmamıştır. Alkol kullanma sıklığı ile Maneviyat ve Serbest Zaman alt ölçek puanlan arasında anlamlı fark olduğu görülmüştür. Ancak, alkol kullanma sıklığı ve öğrencilerin Kendini Yönetme, Arkadaşlık ve Sevgi alt ölçek puanlan arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Dengeli beslenme ile Kendini Yönetme alt ölçek puanlan arasında anlamlı fark saptanmıştır. Ancak dengeli beslenme ile Maneviyat, Serbest Zaman, Arkadaşlık ve Sevgi alt ölçek puan ortalamalan arasında fark olmadığı görülmüştür. Aynca öğrencilerin gelecek hakkındaki düşünceleri olumlulaştıkça Maneviyat ve Kendini Yönetme alt ölçek puan ortalamalannm da yükseldiği saptanmıştır. Serbest Zaman, Arkadaşlık ve Sevgi alt ölçeklerinde gelecekli ilgili düşünceler açısından anlamlı farklar görülmemiştir. Bulgular aynca dindarlık düzeyi ile öğrencilerin Maneviyat alt ölçek puanlan arasında anlamlı fark olduğunu göstermiştir. Diğer yandan dindarlık düzeyi yükseldiğinde Serbest Zaman alt ölçek puan ortalamalannda anlamlı bir düşüş olduğu bulunmuştur. Araştırma sonuçlan aynca dindarlık düzeyi ile öğrencilerin Kendini Yönetme, Arkadaşlık ve Sevgi alt ölçek puan ortalamalan arasında anlamlı fark olmadığını göstermiştir.IV Aile ve Arkadaş Sosyal Desteği arttıkça öğrencilerin Kendini Yönetme, Arkadaşlık ve Sevgi alt ölçek ortalamalarının da arttığı görülmüştür. Ancak, arkadaş ve aile sosyal destek düzeyi ve Maneviyat ve Serbest Zaman alt ölçekleri arasında anlamlı fark bulunmamıştır.

Abstract:
SUMMARY This study has two purposes. The first is to adapt "The Wellness Evaluation of Lifestyle" scale prepared by Witmer, Sweeney, and Myers (1993) into Turkish. The second is to investigate the level of wellness state of college students and related variables. The sample of this study consisted of 936 college students (623 females, 313 males) from Başkent University and Hacettepe University. In the first part of the study, adaptation, validity and reliability studies of The Wellness Evaluation of Lifestyle Scale were carried out. In the second part, the study tried to determine, whether the levels of wellness states' of college students changed according to certain variables. The adapted form of The Wellness Evaluation of Lifestyle Scale was used to measure the wellness state levels of the students. "Perceived Social Support Scale" and "Personal Information Form" were used to measure the independent variables of the study. The multivariate analysis of variance (MANOVA) was applied to analyze data. The sources of the differences were further analyzed with the Tukey Test. The results of the study indicated statistically significant differences between male and female students with regards to Leisure, Friendship, and Love subscale score averages. Male students scored significantly higher on Leisure while female students scored higher on Friendship and Love. There were no significant differences between male and female students in terms of Spiritual and Self Direction subscale scores. Results revealed that the Love subscale score averages of students who have an opposite sex friend was significantly higher than the students who do not have. On the other hand, no significant difference was found between having an opposite sex friend and Spirituality, Self Direction, Leisure and Friendship subscale scores of the students.VI of students. The results showed that in general when the frequency of physical exercise increased, Spirituality, Self Direction, Leisure, and Love subscale scores increased also. No significant difference was found between physical exercise and Friendship subscales. A significant difference between the smoking status of the students and Self Direction scores was found. The average of Self-Direction scores of students who do not smoke was significantly higher than students who smoke. There were no significant differences in the Spirituality, Friendship, Leisure, and Love subscale scores with regard to smoking status. The frequency of alcohol consumption was significantly related to Spirituality and Leisure subscale scores. However, no significant difference was found between frequency of alcohol consumption and Self Direction, Friendship, and Love subscale scores of the students. A significant difference between balanced diet and Self Direction Subscale scores was found. However, balanced diet was not related to Spirituality, Leisure, Friendship, and Love. Additionally, when students' opinions about future were more positive their average scores for Spirituality and Self Direction subscales were higher. There were no significant differences in Leisure, Friendship, and Love subscales with regard to opinions about future. Findings also indicated a significant difference between the level of religiosity and Spirituality subscale scores of the students. On the other hand, it was found that there is a significant decrease in the average of Leisure subscale «cores when the level of religiosity increases. Results of the study also indicated no significant difference between the level of religiosity and Self Direction, Friendship, and Love subscale scores of the students. It was found that as the Social Support from Family and Friends increases, the students' Self Direction, Friendship, and Love subscales' averages increase too.vıı However, there was no significant difference between the level of support from family and friends and Spirituality and Leisure subscales.