Farklı nitrifikasyon inhibitörlü azotlu gübrelerin silajlık mısırın (Zea mays İndentata) verim ve kalite özelliklerine etkisi
The effect of nitrogenous fertilizers with different nitrification inhibitors on yield and quality characteristics of silage maize (Zea mays İndentata)
Yazar: EMİNE UÇAR
Danışman: DOÇ. DR. SATI UZUN
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Deneme, 2016 ve 2017 yıllarında Erciyes Üniversitesi Tarımsal Araştırma ve Uygulama Merkezi Yıldırım Beyazıt yerleşkesinde tesadüf blokları deneme desenine göre dört tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Denemede; bitki materyali olarak Dekalb DKC7211 silajlık mısır çeşidi, gübre kaynakları olarak amonyum sülfat (AS), disinyandiamid (DCD), 3,4-dimetil pirazol fosfat  (DMPP) ve 3,5 dimetilpirazolyum gliseroborat (DMPB) nitrifikasyon inhibitörlü amonyum sülfat gübreleri kullanılmıştır. Denemede farklı nitrifikasyon inhibitörlü azotlu gübrelerin silajlık mısırın verim ve silaj kalite özellikleri üzerine etkisi incelenmiştir. 
Araştırma sonuçlarına göre, yapılan uygulamaların iki yıllık ortalamalarında bitki boyu 303.59-310.21 cm, gövde çapı 29.70-30.63 mm, yaprak sayısı 15.90-16.47 adet/bitki, yaprak oranı %23.26-24.03, sap oranı %37.87-40.17, koçan oranı %35.80-38.49, yeşil ot verimi 8099-8348 kg/da, kuru ot verimi 1825-1900 kg/da, silajda kuru madde oranı %26.57-27.49, silaj pH değeri 4.34-4.41, flieg puanı 81.80-86.37, silajda protein oranı %6.58-6.97, ADF oranı %34.94-36.52, NDF oranı %52.10-52.88, kuru madde tüketimi %2.27-2.31, sindirilebilir kuru madde içeriği %60.45-61.69 ve nispi yem değeri 105.66-110.17 arasında değişim göstermiştir. Kayseri ekolojik koşullarında farklı nitrifikasyon inhibitörlü azotlu gübrelerin silajlık mısırda ot verimi ve silaj kalite kriterleri üzerine etkisi istatistiksel olarak önemsiz bulunmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Azot, kalite, nitrifikasyon inhibitörleri, mısır, silaj, verim.

Abstract:
The experiment was conducted in the field of Erciyes University Agricultural Research and Application Center Yıldırım Beyazıt Campus during the production season of 2016 and 2017. The experiment was designed as randomized block design with four replications. In the trial; Dekalb DKC7211 silage maize variety was used as plant material, ammonium sulphate (AS), AS with dicyandiamide (DCD), 3,4-dimethylpyrazole phosphate (DMPP) and 3,5 dimethylpyrazolium glyceroborate (DMPB) nitrification inhibitors were used as fertilizer source. The effect of nitrogenous fertilizers with different nitrification inhibitors on yield and quality characteristics of silage maize was investigated. 
As the average of two years, plant heights varied between 303.59-310.21 cm, stalk diameters between 29.70-30.63 mm, number of leaves per plant between 15.90-16.47, leaf ratios between 23.26-24.03%, stalk ratios between 37.87-40.17%, cob ratios between 35.80-38.49%, green herbage yields between 8099-8348 kg/da, hay yields between 1825-1900 kg/da, dry matter ratios in the silage between 26.57-27.49%, silage pH values between 4.34-4.41, flieg scores between 81.80-86.37, protein contents between 6.58% -6.97%, ADF ratios between 34.94-36.52%, NDF ratios between 52.10-52.88%, dry matter intakes between 2.27-2.39%, digestible dry matter contents between 60.45-61.69% and relative feed values ranged from 105.66 to 110.17. It was concluded based on present findings that nitrogenous fertilizers with different nitrification inhibitors did not have significant effects on yield and quality parameters of silage maize in Kayseri ecological conditions.
Keywords:  Nitrification inhibitor, nitrogen, maize silage, quality, herbage yield