Lise öğrencilerinin kariyer karar verme güçlükleri ile psikolojik sağlamlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between high school students 'career decision-making difficulties and resilience
Yazar: FATİME AYDİN
Danışman: DOÇ. DR. OĞUZHAN KIRDÖK
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Kariyer = Career ; Kariyer karar verme güçlükleri = Career decision making difficulties ; Kariyer karar verme öz-yetkinliği = Career decision-making self-efficacy ; Lise öğrencileri = High schools students ; Psikolojik sağlamlık = Resilience

Özet:
Bu araştırmada, lise öğrencilerinin kariyer karar verme güçlüğü ile psikolojik sağlamlıkları arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmada öğrencilerin toplam kariyer karar verme güçlük düzeyleri ile psikolojik sağlamlıkları arasında ilişki olup olmadığı, kariyer karar verme güçlükleri toplam ve alt boyutlarını psikolojik sağlamlığın yordayıp yordamadığını, öğrencilerin kariyer karar verme güçlüklerinin cinsiyete göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini ve öğrencilerin kariyer karar verme güçlüklerinin sınıf düzeyine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir.
Araştırma ilişkisel tarama modelinde betimleyici bir çalışmadır. Araştırmanın çalışma grubu Adana il merkezinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı dört farklı Anadolu lisesinde öğrenim gören 251'i kız 201'i erkek öğrenci olmak üzere toplam 452 öğrenci oluşturmuştur. 
Araştırmada öğrencilerin kariyer karar verme güçlüklerini ölçmek amacıyla Gati ve Saka (2001) tarafından geliştirilen ve Bacanlı (2008) tarafından Türkçeye uyarlanan Kariyer Karar Verme Güçlüğü Ölçeği (KKVGÖ), öğrencilerin psikolojik sağlamlıklarını ölçmek amacıyla Bulut, Doğan ve Altundağ (2012) tarafından geliştirilen Ergen Psikolojik Dayanıklık Ölçeği (EPDÖ) kullanılmıştır.
	Araştırmada öğrencilerin kariyer karar verme güçlükleri toplam ve alt ölçek puan ortalamalarının cinsiyete düzeyine göre farklılaşıp farklılaşmadığını t testi ile incelenmiştir. Öğrencilerin kariyer karar verme güçlükleri toplam ve alt ölçek puan ortalamalarının sınıf düzeyine göre farklılaşıp farklılaşmadığı tek yönlü varyans analizi ile incelenmiştir. Öğrencilerin kariyer karar verme güçlükleri toplam puanlarının ve alt boyutları ile psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkisinin analizi için Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı tekniğinden yararlanılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin psikolojik sağlamlıklarının kariyer karar verme güçlüğü ve alt boyutları puanlarını açıklama gücü regresyon analizi ile hesaplanmıştır.
	Araştırma sonucunda lise öğrencilerinin psikolojik sağlamlıkları ile kariyer karar verme güçlüğü arasında negatif yönlü orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu, kariyer karar verme güçlüğü toplam puanı ile en yüksek korelasyonu psikolojik sağlamlığın alt boyutlarından mücadele azmi olduğu bulunmuştur. Psikolojik sağlamlıkla kariyer karar verme güçlüğünün alt boyutları arasındaki ilişkiye baktığımızda; hazırlık eksikliği ve tutarsız bilgi alt boyutu ile zayıf düzeyde negatif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu, bilgi eksikliği alt boyutu ile negatif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Araştırma bulgularına göre psikolojik sağlamlık, kariyer karar verme güçlükleri toplam ve alt boyutlarını yordamaktadır. Ayrıca psikolojik sağlamlığın hazırlık eksikliği, bilgi eksikliği ve tutarsız bilgi alt boyutunu yordadığı, en fazla bilgi eksikliği alt boyutu üzerinde etkiye sahip olduğu bulunmuştur. Araştırmanın sonuçlarına göre cinsiyete göre kariyer karar verme güçlüklerinde anlamlı bir fark yoktur. Son olarak araştırmanın sonuçlarına göre sınıf düzeyine göre kariyer karar verme güçlüklerinde anlamlı bir fark yoktur. 

Anahtar Kelimeler: Lise öğrencileri, kariyer karar verme güçlüğü, psikolojik sağlamlık

Abstract:
The aim of this study is to investigate the relationship between high school students' career decision making difficulties and relisience. In the research, whether there is a relationship between students' total career decision-making difficulty levels and relisience, whether the total and sub-dimensions of career decision-making difficulties predict psychological well-being, students' career decision-making difficulties do not show a significant difference according to gender and students' career decision-making difficulties are significantly different according to class level. whether it shows a difference.
The research is a descriptive study in relational survey model. The study group of the study consisted of 452 students (251 female and 201 male) who were educated in four different Anatolian high schools in Adana city center.
In the study, the Career Decision Making Difficulty Scale (CDMDS), developed by Gati and Saka (2001) and adapted to Turkish by Bacanlı (2008), was developed by Bulut, Doğan and Altundağ (2012) to measure students' psychological strengths Adolescent Psychological Resistance Scale (APRS) was used.
In this study, it was examined whether the total and subscale mean scores of the students' career decision-making difficulties differ according to gender level by t test. One-way analysis of variance was used to determine whether the career and decision-making difficulties of the students differed according to the grade level of the total and subscale scores. Pearson Moments Multiplication Correlation Coefficient technique was used to analyze the relationship between the sub-dimensions of the students' career decision making difficulties and resilience. Regression analysis was used to explain the scores of career decision-making difficulties and sub-dimensions of resilience of the students who participated in the research.
As a result of the research, it was found that there was a negative negative correlation between the resilience of high school students and career decision making difficulty, and the highest correlation with the total score of career decision making difficulty was the determination to tackle the sub-dimensions of resilience. When we look at the relationship between resilience and sub-dimensions of career decision-making difficulty; It was found that there was a weak negative correlation with the lack of preparation and inconsistent information subscale, and a moderate negative relationship with the lack of information sub-dimension. According to the research findings, resilience predicts the total and sub-dimensions of career decision-making difficulties. In addition, resilience predicted the lack of preparation, lack of information and inconsistent information sub-dimension, and had the most effect on the lack of information sub-dimension. According to the results of the study, there is no significant difference in career decision making difficulties according to gender. Finally, according to the results of the study, there is no significant difference in career decision-making difficulties according to class level.

Keywords: High school students, career decision making difficulties, relisience