Donatanın petrol kirliliğinden doğan sorumluluğu ve sınırlandırılması
Shipowner's civil liability for oil pollution and limitation of liability
Yazar: GÜLFER MERİÇ
Danışman: PROF. DR. ZEHRA ŞEKER ÖĞÜZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Donatan = Shipowner ; Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Petrol = Petroleum ; Petrol kirliliği = Oil pollution ; Çevre = Environment ; Çevre Kanunu = Environment Law ; Çevre kirliliği = Environmental pollution

Özet:
Çalışmamızın konusu donatanın petrol kirliliğinden doğan sorumluluğu ve bu sorumluluğun sınırlandırılmasıdır. Bu çalışmada gemilerin taşıdığı petrolden kaynaklanan kirlenme zararından donatanın hangi hükümler uyarınca sorumlu tutulacağı ile bu sorumluluğun hangi koşullarla ve nasıl sınırlandırılacağı hususları incelenmiştir. 
Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde çevre, çevre kirliliği, petrol kirliliği ve donatan gibi temel kavramlar ele alınmıştır. İkinci bölümde ise donatanın petrol kirliliğinden doğan sorumluluğunun kaynakları incelenmiştir. Bu kapsamda öncelikle iç hukuk uyarınca donatanın sorumluluğunun kaynakları altında donatanın Çevre Kanunu uyarınca sorumluluğu tartışılmış, ardından donatanın TTK ve TBK hükümleri uyarınca sorumluluğu üzerinde durulmuş, son olarak 5312 sayılı Deniz Çevresinin Petrol ve Diğer Zararlı Maddelerle Kirlenmesinde Acil Durumlarda Müdahale ve Zararların Tazmini Esaslarına Dair Kanun uyarınca donatanın petrol kirliliğinden doğan sorumluluğu incelenmiştir. İkinci bölümün devamında milletlerarası sözleşmeler uyarınca donatanın sorumluluğu konusu kapsamında öncelikle 1992 tarihli Petrol Kirliliğinden Doğan Zararın Hukuki Sorumluluğu ile ilgili Milletlerarası Sözleşme uyarınca donatanın sorumluluğu, 1992 tarihli Fon Sözleşmesi ve Uluslararası Petrol Kirliliği Tazminat Fonları ele alınmıştır. Ardından 2001 tarihli Gemi Yakıtlarından Kaynaklanan Petrol Kirliliği Zararının Hukuki Sorumluluğu Hakkında Uluslararası Sözleşme değerlendirme konusu yapılmıştır. İkinci bölümün son kısmında donatanın petrol kirliliğinden sorumluluğunun kaynaklarının uygulama alanı belirlenmiştir. Üçüncü bölümde ise donatanın sorumluluğunu hangi hallerde, hangi hükümler uyarınca ve nasıl sınırlandırabileceği değerlendirilmektedir. Bu kapsamda 1992 tarihli Petrol Kirliliğinden Doğan Zararın Hukuki Sorumluluğu ile ilgili Milletlerarası Sözleşme ve 1996 tarihli Protokol ile tadil edilmiş 1976 tarihli Deniz Alacaklarına Karşı Mesuliyetin Sınırlandırılması Hakkında Milletlerarası Sözleşme ele alınmıştır.

Abstract:
Subject of this dissertation is the assessment of the provisions regarding civil liability of the shipowner for oil pollution and limitation of this liability. In this respect oil pollution liability regime of the shipowner and conditions and procedure for limitation of liability has been examined. 
This dissertation consists of three chapters. The first chapter briefly deals with basic concepts regarding the subject, such as environment, environmental pollution, oil pollution and shipowner. In the second chapter oil pollution liability regime of the shipowner has been examined. In this regard shipowner's pollution liability Turkish Environmental Law, Turkish Commercial Code, Turkish Code of Obligations and Law Nr. On Guidelines for Response to Emergencies and Compensation of Losses in case of Pollution of the Marine Environment from Oil and Other Harmful Substances have been elaborated. Furthermore in the second chapter, International Convention on Civil Liability for Oil Pollution Damage 1992, International Convention on the Establishment of an International Fund for Compensation for Oil Pollution Damage 1992 and International Oil Pollution Compensation Funds have been scrutinized. International Convention on Civil Liability for Bunker Oil Pollution Damage 2001 has also been explained. Lastly scope of application regarding these liability regimes has been assessed. The third chapter has been devoted to matters of limitation of liability for oil pollution. In this respect, limitation regimes under International Convention on Civil Liability for Oil Pollution Damage 1992 and 1996 Protocol to the Convention on Limitation of Liability for Maritime Claims 1976 have been examined.