Acil serviste Vertigonun ayırıcı tanısı
Vertigo's differential diagnosis in emergency service
Yazar: HAYRİYE GÖNÜLLÜ
Danışman: DOÇ. DR. DURSUN AYGÜN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Vertigo = Vertigo

Özet:
Amaç: Baş dönmesi acil servise (AS) sık başvuru nedenlerinden birisi olmakla beraber, acil servislerde ayırıcı tanısı sıklıkla güçtür. Baş dönmesinin bir tipi olan vertigoda altta yatan etiyolojinin aydınlatılması ve santral ve periferal ayrımının yapılması çok önemlidir.Bu çalışmanın amacı acil servisde vertigo tanısı alan olgularda, vertigonun periferik ve santral olarak etiyolojik sıklığını belirlemek, ayırıcı tanısını yapmak ve böylece bazı hayatı tehdit eden santral lezyonların öncü semptomu olabilmesi bakımından da önemini vurgulamaktır.Materyal ve Metod: Çalışmamızda Mayıs?2006 ile Mayıs?2007 tarihleri arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Servisinde vertigo tanısı alan olgular prospektif olarak değerlendirildi. Olgular klinik olarak periferal ve santral vertigo başlıkları altında 2 gruba ayrıldı. Klinik olarak santral vertigoyu düşündüren bazı hastalara Bilgisayarlı Beyin Tomografisi (BBT) çekildi. Gruplar vertigonun süresi (1 dakikadan uzun, kısa), klinik şiddet (hafif, ağır), başağrısı semptomu varlığı, yaş grubu, cinsiyet, geçirilmiş vertigo hikâyesi, görüntüleme ve acil serviste tedaviye yanıt bakımından karşılaştırıldı.Bulgular: Çalışmaya baş dönmesi şikâyeti ile başvuran ve vertigo tanısı alan 56 hasta dâhil edildi. Kadın erkek oranı 1,54 idi. Hastaların başvuru sırasındaki ortalama yaşı 48,3±14,9 yıl idi (18- 80). Vertigonun tüm acil başvurular arasındaki sıklığı %0,33 idi.Başvuran hastaların %85,7'sine periferik vertigo, %14,3'üne santral vertigo tanısı konuldu. Periferik vertigolu hastaların %66,7'si kadın idi. En sık görüldüğü yaş grubu ise 45?65 yaş arası (%50) idi. Santral vertigolu hastaların %75'i erkek idi. En sık görüldüğü yaş grubu ise 45?65 yaş arası grup (%50) idi. Periferal ve santral vertigo arasında yaş ve cinsiyet bakımından istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktu. En sık periferik vertigo nedeni olarak benign paroksismal pozisyonel vertigo (% 79) saptandı. Santral vertigo düşünülen hastalarda ise en sık neden vertebrobaziller yetmezlikti (% 50). Hastaların 15 (%26,8)'ine BBT tetkiki yapıldı. BBT bulguları normal olduğundan pozitif görüntüleme yöntemleri açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktu. Tüm hastaların %85,7'sinde AS'de uygulanan tedavi ile semptomları geriledi. Semptomları gerileyen hastalara bakıldığında her 2 grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark görülmedi.Sonuç: Çalışmamızda vertigolu hastalarda santral nedenler seyrek değildi. Bu nedenle sonuçlarımız vertigonun ayırıcı tanısının acilde mutlaka yapılması ve tedavinin buna göre planlanması gerektiğinin önemli olduğunu göstermektedir. Ayrıca vertigonun tüm acil başvurular arasındaki sıklığını bildiren bulgumuz bundan sonraki çalışmalar için referans olabilir.Anahtar kelimeler: PeriferikVertigo, Santral Vertigo, Acil Servis, Sıklık, Ayırıcı Tanı

Abstract:
Backround: Dizziness is a common complaint among admissions in emergency service (ES); however, it is very difficult to make the differential diagnose in ES. In vertigo, a subtype of dizziness, it is important to find the underling etiologies as central and peripheral.The aim of this study is to find the etiologic frequency of vertigo as peripheral and central, to make its differential diagnosis and to emphasize the importance of vertigo about the first symptom of some central lesions the life-threatening.Material and Method: In this study, the patients in whom vertigo was diagnosed in the Ondokuz Mayıs University ES between May 2006- May 2007 were evaluated prospectively. The patients were divided into two groups as peripheral and central according to clinical characteristics. Some patients who were thought to have central vertigo clinically had computerized brain tomography then. The groups were compared for the duration of vertigo (longer or shorter than 1 minute), clinic severity (mild or severe), the presence of headache symptom, age group, past vertigo history, imaging, and the respons of treatment in ES.Results: The study included 56 patients with vertigo. The ratio of female to male was 1,54. The mean age of the patients during the admission was 48,3±14,9 years (18?80). The frequency of vertigo among all emergency admissions was 0,33 %.Of the patients, 85,7 % had peripheric vertigo and 14,3 % had central vertigo. 66,7 % of peripheric vertigo patients was female. The most frequent age, in both groups, was 45?65 years (50 %). There was no significant difference in age and sex between the peripheral and central vertigo groups. Benign paroxismal positional vertigo was the most frequent established cause of peripheral vertigo. In the central vertigo patients, the most frequent etiology was vertebrobasillar insufficiency. 26,8% of the all vertigo patients had a CT. There was not any significant difference between the groups for positive neuroimaging methods. Of all the patients, in 85,7 %, the symptoms were recovered with the treatment in ES. No significal statistical difference was seen between the two groups for the recovery of the patients with theraphy.Conclusion: In this study, central causes was not rare in the patients who have vertigo. So the differantial diagnosis of vertigo should be made in ES and the threatment should be planned according to this. On the other hand our finding which show the vertigo?s frequency among the all emergency admissions may be a reference to other studies.Key word: Peripheric Vertigo, Central Vertigo, Emergency Service, Frequency, Differential Diagnosis.