Lise öğrencilerinin sportif serbest zaman ilgilenim, dijital oyun bağımlılığı ve yaşam kalitesi düzeylerinin araştırılması
Research on sportive leisure time involvement, digital game addiction and quality of life levels of high school students
Yazar: ENGİN YÖNET
Danışman: DOÇ. DR. FEHMİ ÇALIK
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Spor = Sports
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Boş zamanları değerlendirme = Leisure activities ; Lise öğrencileri = High schools students ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu araştırmada, 9., 10. ve 11. sınıf öğrencilerinin serbest zaman ilgilenim, dijital oyun bağımlılığı ve yaşam kalitesi düzeylerinin bağımsız değişkenler (cinsiyet, okul türü, akademik başarı, gelir durumu, anne-baba eğitim düzeyi ve aile tutumları) aracılığıyla belirlenmesi ile serbest zaman ilgilenim, dijital oyun bağımlılığı ve yaşam kalitesi düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, tekil ve ilişkisel araştırma niteliğinde olup genel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre:
Serbest zaman ilgilenim düzeyi açısından; erkek katılımcıların serbest zaman ilgilenim düzeylerinin kadın katılımcılara göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, akademik başarısı yüksek olanlar,  meslek liselerinde öğrenim görenler, demokratik ve otoriter aile tutumlarını algılayanlar lehine serbest zaman ilgilenim alt boyutlarında anlamlı farklılıklar görülmüştür. Gelir durumu ve anne eğitim düzeyinin bir etkisinin olmadığı,  baba eğitim seviyesinin "kendini ifade" alt boyutunda önemli bir etkisinin olduğu gözlenmiştir. 
Dijital Oyun bağımlılığı düzeyi açısından; erkek katılımcıların dijital oyun bağımlılığı düzeylerinin kadın katılımcılara göre yüksek olduğu belirlenmiştir. Öğrenim görülen lise türü, gelir durumu ve anne-baba eğitim düzeyi açısından bir farklılık görülmemiştir. Akademik başarı arttıkça dijital oyun bağımlılığının düştüğü gözlenmiştir. En düşük dijital oyun bağımlılığı koruyucu aile tutumunu algılayanlarda, en yüksek dijital oyun bağımlılığı ise otoriter aile tutumunu algılayanlarda görülmüştür.
Yaşam kalitesi düzeyi açısından, erkek katılımcılar; genel ortaöğretim liselerinde ve özel liselerde öğrenim görenler, anne-baba eğitim düzeyini ve gelir durumunu yüksek algılayanlar ile demokratik aile tutumunu algılayanlar lehine yaşam kalitesi düzeyinin arttığı belirlenmiştir. Akademik başarı düştükçe, yaşam kalitesi de düşmektedir.
Değişkenler arası ilişkiler açısından; serbest zaman ilgileniminin yaşam kalitesi düzeyi üzerinde anlamlı, pozitif yönde ve düşük düzeyde etkisi olduğu tespit edilmiştir. Dijital oyun bağımlılığı ile yaşam kalitesinin fiziksel, ruhsal, çevresel ve çevresel TR alanları arasında negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki ve en yüksek etkinin ruhsal alan üzerinde olduğu görülmüştür. Dijital oyun bağımlılığının serbest zaman ilgilenimi üzerindeki etkisi ile ilgili, değişkenler arası ilişkiler istatistiksel olarak anlamsız olduğu için iki değişken arasında regresyon modeli kurulamamıştır.

Abstract:
The aim of this research is to examine the relationship between leisure time involvement, digital game addiction and quality of life with the determination of leisure time involvement, digital game addiction and quality of life levels of the 9th, 10th and 11th grade students through independent variables (gender, type of school, academic achievement, income status, education level of parents and family attitudes). Research has the quality of a singular and relational study and was designed in general screening model. According to the results of the research:

Leisure time involvement level of male participants was higher than female participants in terms of leisure time involvement level. There were also significant differences in sub-dimensions of leisure time involvement in favor of those with high academic achievement, those who have been educated in vocational high schools, and those who have perceived democratic and authoritarian family attitudes. It was observed that income status and mother's education level had no effect and father's education level had a significant effect on sub-dimension of "self-expression."

In terms of digital game addiction level, it was determined that the levels of digital game addiction of male participants were higher than the female participants. There was no difference in terms of high school type, income status and education level of parents. It was observed that as the academic achievement increased, digital game addiction decreased. The lowest digital game addiction was seen in those who perceived the protective family attitude, while the highest level of digital game addiction was seen in those who perceived authoritarian family attitude.

In terms of quality of life, it was determined that the level of quality of life increased in favor of the male participants, those who had education in general secondary education high schools and private high schools, those who perceived high level of education of parents and high level of income and those who perceived democratic family attitude. As the academic achievement decreases, the quality of life also decreases.

In terms of relationships between variables, it was determined that leisure time involvement has a significant, positive and low level effect on quality of life. It was observed that there is a negative statistically significant relationship between digital game addiction and quality of life, physical, mental, environmental and environmental TR areas and the highest effect is on the mental domain. The regression model could not be established between the two variables as the relationship between the variables was statistically insignificant in relation to the effect of digital game addiction on leisure time involvement.