Ar-Ge harcamalarının ekonomik büyümeye etkileri: Seçilmiş ülkeler üzerine bir uygulama
Effects of R&D expenditure on economic growth: An application on selected countries
Yazar: ERKAN KAYA
Danışman: PROF. DR. MEHMET EMİN ERÇAKAR
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Araştırma-geliştirme = Research-development ; Araştırma-geliştirme harcamaları = Research-development expenditures ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Ekonomik etki = Economic effect ; Panel veri modelleri = Panel data models

Özet:
Ekonomik büyüme, günümüz gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeleri için hem siyasi hem de sosyokültürel anlamda birincil öncelik konumundadır. Ülkelerin gelişmişlik düzeyini arttırmak ve insani refahı yükselterek pozitif bir gelişim süreci ortaya koymak amacıyla günümüzde teknoloji, ekonomik büyümenin anahtarı olarak ön plana çıkmaktadır. Bu kapsamda ülkeler, rekabet avantajlarını korumak ve yeni ihtiyaçlar çerçevesinde mevcut teknolojilerini yenileyebilir düzeyde tutmalıdır. Yenilenebilir teknolojinin gerçekleşme sürecinin, Ar-Ge harcamaları sonucu ortaya çıktığı görülmektedir. Çalışmamızda Ar-Ge harcamalarına yapılan yatırım miktarı arttıkça, ülkelerin ekonomik büyüme düzeylerindeki değişim süreci ampirik olarak incelenmek istenmiştir.
Çalışmada, 11'i gelişmiş ülke, 7'si gelişmekte olmak üzere toplam 18 ülke iki gruba ayrılarak ele alınmıştır. Analiz edilen grupların, 1996-2014 yılındaki gayri safi yurtiçi hasılası, Ar-Ge harcamalarının GSYH'ye oranı, dış açıklık indeksi, yüksek teknoloji ihracatı ve doğrudan gerçekleşen yatırım verileri alınarak panel veri analiz teknik yöntemleri ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda her iki ülke grubu içinde Ar-Ge harcamalarının ekonomik büyüme üzerinde pozitif yönlü bir etkiye sahip olduğu görülmüş ve bu alandaki diğer çalışmalarla uyumlu bir sonuç elde edilmiştir.
Çalışmada ulaşmış olduğumuz bulgulara göre, Ar-Ge harcamalarının her iki ülke grubu içinde önemli olduğu ortada iken, gelişmekte olan ülkelerin Ar-Ge yatırımları ekonomik büyümelerine daha yüksek getiri sağladığı sonucuna varılmıştır. Bu kapsamda günümüzde ülkelerin birbirleri arasındaki rekabeti koruma ve yaşam standartlarını arttırma çabası, Ar-Ge harcamalarına yapmış olduğu yatırımlarla ifade edilmektedir.

Abstract:
Economic growth is the primary priority of today's developed and developing countries, both politically and socioculturally. Today, technology is at the forefront as the key to economic growth in order to increase the development level of countries and to reveal a positive development process by raising human welfare. In this context, countries are required to maintain their level of competition and keep technology at a renewable level within the framework of constantly emerging new needs. It is seen that the realization process of renewable technology is the result of R&D expenditures. In our study, we wanted to observe the change process in the economic growth levels of countries as the amount of investment made in R&D expenditures increased.
In the study, a total of 18 countries, 11 developed countries and 9 developing countries, have been divided into two groups. The gross domestic product of the analyzed groups in 1996-2014, the ratio of R&D expenditures on GDP, external openness index, high technology exports and direct investment data were taken and analyzed with panel data analysis technical methods. As a result of the analysis, it was seen that R&D expenditures in both country groups had a positive effect on economic growth and a result was obtained in accordance with other studies in this field.
As a result of the findings we have reached in our study, it is clear that R&D expenditures are important for both country groups, while R&D investments of developing countries provide higher returns to their economic growth. In this context, the efforts of countries today to maintain competition and increase living standards show the political and sociocultural political processes they have given to R&D investments.