Moda tasarımında yaratıcılığın algılanan müşteri değeri ve satın alma niyetine etkisi
The impact of creativity in fashion design on consumers' perceived value and intent to purchase
Yazar: TUĞBA ŞENER
Danışman: PROF. DR. NURGÜL KILINÇ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tasarım Ana Bilim Dalı / Tasarım Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Moda ürünlerinde yaratıcılık önemli bir tasarım kriteridir. Fark yaratan bir kriter olmasıyla ürüne değer kaymaktadır. Bu yönüyle yaratıcı ürünlerden tüketicilerin daha fazla fayda sağlamalarını ve satın almalarını beklemek mümkündür. 
Bu araştırma, giysi tasarımında yaratıcılık, algılanan müşteri değeri ve satın alma niyeti arasındaki ilişkiye odaklanmıştır. Araştırmanın amacı, giysilerde yaratıcılığın algılanan müşteri değeri ve satın alma niyetine etkisini tespit etmektir.
Selçuk Üniversitesinde öğrenim görmekte olan 1.011 lisans öğrencisi araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırma kapsamında elde edilen veri SPSS ve SmartPLS programı kullanılarak analiz edilmiştir. Ölçeklerin yapısal durumunu test etmek ve doğrulamak için Doğrulayıcı Faktör Analizi; yapısal modeli test etmek için Yol Analizi; gruplar arasındaki farklılıkların belirlenmesi için T Testi yapılmıştır.
Verilerinin analizi, beklenenin aksine yaratıcılığın algılanan müşteri değerini olumlu yönde etkilemede yeterli olmadığını göstermiştir. Diğer yandan yeniliğin satın alma niyeti üzerinde etkili bir yaratıcılık kriteri olduğu tespit edilmiştir. 
Elde edilen sonuçlar, tasarımcıların hedef pazara uygun olarak ürün yaratıcılığını hangi boyutlarda geliştirmeleri gerektiği konusunda görüş sağlayabilir. Bu açından araştırmadan elde edilen sonuçlar tüketici memnuniyetini ve satın alma niyetini artırmayı hedefleyen moda perakendecilerine fayda sağlayabilir. Ayrıca tasarım ürünlerinde yaratıcılığın ölçülmesine ve yaratıcılık-değer-satın alma niyeti ilişkisine yönelik sınırlı literatürün gelişmesine katkı verebilir.

Abstract:
One crucial design factor for fashion products is creativity. Because it is a determining factor, the product's value varies. It is reasonable to anticipate that customers are going to benefit from and purchase more creative products in this way.
The relationship between perceived customer value, purchase intention, and creative clothing design is the main focus of this study. The purpose is to ascertain how perceived customer value and purchase intention are impacted by creative clothing.
The research sample consisted of 1,011 undergraduate Selçuk University students. The SmartPLS software and SPSS were used to analyse the data collected for the study. The structural model was tested using Path Analysis, the differences between groups were ascertained using a T-Test, and the structural status of the scales was tested and verified using Confirmatory Factor Analysis.
Contrary to expectations, an analysis of the data revealed that creativity was insufficient to have a positive impact on perceived customer value. However, it has been found that innovation is a useful criterion for creativity in terms of purchase intention. 
The outcomes could shed light on how much product designers should innovate to better suit the needs of the target market. In this sense, fashion retailers wishing to boost customer satisfaction and purchase intention may find value in the research findings. It might also help advance the scant literature on the relationship between creativity, value, and purchase intention, as well as the measurement of creativity in design products.