İnsan midesindeki enteroendokrin hücrelerin histokimyasal ve immünhistokimyasal olarak incelenmesi
Histochemical and immunohistochemical investigation of enteroendocrine cells in the human stomach
Yazar: OKŞAN UYAR GAZEZOĞLU
Danışman: PROF. DR. FERAL ÖZTÜRK
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: Boyama ve işaretleme = Stains and staining ; Enteroendokrin hücreler = Enteroendocrine cells ; Gastrinler = Gastrins ; Histoloji = Histology ; Hücreler = Cells ; Mide = Stomach ; Somatostatin = Somatostatin ; İmmünohistokimya = Immunohistochemistry

Özet:
ÖZET
Konu: İnsan Midesindeki Enteroendokrin Hücrelerin Histokimyasal ve İmmünhistokimyasal Olarak İncelenmesi
Amaç: Bu çalışma; sağlıklı insan antral mukozasında mevcut enteroendokrin hücrelerden olan, gastrin ve somatostatin hormonlarını salgılayan G ve D hücrelerinin yerleşim, morfoloji ve sıklıklarının immünhistokimyasal teknikler kullanılarak gösterilmesi amacıyla yapılmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada materyal olarak, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Patoloji Birimi arşivlerindeki, 2016 yılında 30 hastadan alınmış mide biyopsi örneklerinden patolojik olmayan antrum bölgesine ait doku blokları seçilmiştir. İmmünhistokimyasal boyamada kontrol grubu olarak Bouin solusyonunda tespit edilmiş fare duodenum ve pankreas doku blokları kullanılmıştır. Bloklardan elde edilen kesitlere hematoksilen eozin, PAS, antigastrin ve antisomatostatin immünboyaları uygulanmıştır. Bu kesitler ışık mikroskobunda incelenmiştir.
Bulgular: Çalışmamızda somatostatin immünreaktivitesi gösteren hücreler bezlerin boyun ve bazal bölgelerinde daha yoğun iken, gastrin immünreaktivitesi gösteren hücreler bezlerin boyun kısımlarında daha yoğun olarak gözlendi. 
Hücreler (+) ile (+++) arasında değişen yoğunlukta immünreaktivite gösterdi. Gastrin immünreaktivitesi gösteren hücreler çoğunlukla piramidal şekilliydi. Bu hücrelerin büyük kısmının kapalı tip enteroendokrin hücre olduğu, az bir kısmının ise lümene ulaşan açık tip olduğu görüldü. Somatostatin immünreaktivitesi gösteren hücreler ise yuvarlak, eliptik veya piramida değişik şekillerde izlendi. Bu hücreler de açık tip veya kapalı tip enteroendokrin hücreler olarak gözlendi.
Sonuç: Antigastrin ve antisomatostatin boyamaları ile insan midesi antrum bölgesindeki enteroendokrin hücreler izlendi. Antigastrin ve antisomatostatin ile pozitif boyanan hücrelerin bezlerde belirli bölgelere yerleştiği, kendilerine özgü şekilleri ve sıklıkları olduğu tespit edildi.
 Gastrin ve somatostatin hormonlarına ait hücre yapısındaki ve sayılarındaki göreceli değişiklikler ve bunların salgıları genellikle sindirim sisteminin normal işlevlerini etkilemekte, hatta klinik belirtilere neden olmaktadır. Sağlıklı hücrelere ait yerleşim ve dağılımların belirlenmesinin, hastalık durumlarındaki yapısal değişikliklerle karşılaştırılıp hastalık ve hücreler arası ilişkilerin ortaya konulmasında kaynak olacağı düşüncesindeyiz.
Anahtar Kelimeler: Mide, Enteroendokrin Hücreler, Gastrin, Somatostatin, İmmünhistokimyasal Boyama

Abstract:
ABSTRACT
Subject: Histochemical and Immunohistochemical Investigation of Enteroendocrine Cells in the Human Stomach
Objective: The aim of this study is to investigate the morphology and frequency of the enteroendocrine cells named as G and D cells, which secrete gastrin and somatostatin hormones consequently, in healthy human antral mucosa samples using immunhistochemical techniques.
Materials and Methods: Tissue blocks of antral mucosa specimens of 30 patients that were evaluated as histopathologically normal in 2016 are obtained from Muğla Sıtkı Koçman University Training and Research Hospital Pathology Unit archive mouse duodenum and pancreatic tissue blocks fixed in Bouin solution are used as control group. Hematoxylineosin, PAS, antigastrin and antisomatostatin immunoassays are applied to the sections and examined under light microscope.
Results: In this study, while somatostatin immunoreactivity showing cells were observed as more intensive in neck and base of the glands, gastrin immunoreactivity presenting cells were found to be more intensively located at the neck of the glands.
Density of the immunoreactivity showed by the cells were rated as (+), (++) and (+++). Gastrin immunoreactivity showing cells were mostly pyramidal in shape. Majority of these cells were found to be closed type enteroendocrine cell and few were open and in contact with the lumen. Cells showing somatostatin immunoreactivity were observed in round, elliptical or pyramidal forms. These cells were also observed as open type or closed type enteroendocrine cells.
Conclusion: Antigastrin and antisomatostatin enteroendocrine cell stainings were observed in human gastric antrum. Antigastrin and antisomatostatin positive cells were found to have specific patterns, locations and frequencies in the glands.
Relative changes in structure and number of gastrin and somatostatin secreting cells and their secretions, usually effect the normal function of the digestive system and even cause clinical symptoms. We suggest that comparison of the healthy and the pathological cells in the way of their location and distribution, will lead us to make a statement on the structural changes of the enteroendocrine cells in different diseases.
Keywords: Stomach, Enteroendocrine Cells, Gastrin, Somatostatin, Immunohistochemical Staining