Nikolay İlminskiy'den Rusya Federasyonu'na kalan kurumsal bir miras: Ruslaştırma politikaları ve yansımaları
The institutional legacy of Nikolay iİlminsky to Russian Federation: The Russification policies and their reflections
Yazar: ÇAĞRI ALAGÖZ
Danışman: PROF. DR. HALUK ALKAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrasya Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Ruslaştırma = Russification ; Rusya = Russia ; Sovyetler Birliği = Soviet Union ; İlminskiy, Nikolay = İlminskiy, Nikolay

Özet:
Bugün Avrasya coğrafyasının siyasi, coğrafi, kültürel ve etnik yapı olarak kendine özgü çeşitliliği 1552 yılında Rusların Kazan Hanlığı'nı işgal etmesiyle birlikte ortaya çıkmıştır. İmparatorluk bünyesine Slav–Ortodoks olmayan halkların katılmasıyla birlikte etnik ve dini çeşitlilik artmış ve bu halkları devlet çatısı altında, ortak milli bilinç etrafında bir arada tutmak zorlaşmıştır. Ruslaştırma ve Hıristiyanlaştırma politikaları bu soruna çözüm olarak uzun yıllar uygulanmıştır. Özellikle Nikolay İlminskiy'in geliştirdiği metotların Ruslaştırma politikalarını başarıya ulaştırması nedeniyle daha sonra alfabe yaratma, mahalli şivelerden yeni diller meydana getirme ve etnik kimlikleri ön planlara çıkartarak yeni milletler oluşturma düşüncesi ile daha sistematik bir şekilde uygulanmıştır. SSCB, Çarlık Rusya'nın Ruslaştırma politikalarını farklı ideolojik temellerde geliştirerek daha sert bir biçimde devam ettirmiştir. Özellikle Stalin dönemi politikalarının, İlminskiy sistemini merkeze alması, Ruslaştırma politikalarının hangi ölçüde benimsendiğini açıklamaktadır. Sovyetlerin dağılması ve Rusya Federasyonu'nun vücut bulmasıyla değişen köklü sistem ve devlet yapılarına rağmen Ruslaştırma politikalarının yeni dönem terminolojisi ile devam ettiği söylenebilir. Bu çalışma, bugünün Avrasya coğrafyasının bileşenlerini anlamak ve Türk Dünyası sorunları üzerine tarihsel bir düşünüş gerçekleştirme amacıyla oluşturulmuştur.
Bu çalışmada İlminskiy'in misyon siyaseti çerçevesinde geliştirdiği Ruslaştırma politikalarının yüzyıllar boyunca, farklı ideolojik temellerdeki üç farklı Rusya'da itinayla uygulanması ve kurumsal bir miras hüviyetine evrilmesi, dönemin istatistiki verileri, mektupları, basılmış yayınları ve diğer somut bulgular dikkate alınarak, Rus kimliğinin etkisi ile ilişkilendirilerek ortaya konacaktır.

Anahtar Kelimeler: İlminskiy, Ruslaştırma, Çarlık Rusya, SSCB.

Abstract:
Today, the unique diversity of Eurasian geography in terms of politics, geography, culture and ethnics has emerged by the invasion of Khanate of Kazan by Russians in 1552. Ethnic and religious diversity has increased with the joining of people who are not Slavic Orthodox into the body of the empire and it has become difficult to keep these people under the state umbrella and together around a common national consciousness. Russification and Christianization policies have been applied as a solution to this problem. Especially due to the fact that methods developed by Nikolay Ilminsky had made Russification policies successful, the idea of creating a new alphabet has been implemented much more systematically along with the ideas of creating new languages based on local dialects and creating new nations by bringing ethnic identities into the forefront. The USSR maintained these Russification policies of the Tsarist Russia by developing them based on different ideological basis. Especially, that Stalin-era policies to move Ilminsky system to the center asserts to which extent Russification policies had been adopted. Despite the dissolution of the Soviet Union and changing long-established system and state structures along with the foundation of the Russian Federation, it can be said that Russification policies continues based on new era's terminology. This study has been created to understand the components of today's Eurasian geography and to create a historical thinking on the problems of Turkic World.
In this study, Russification policies developed by Ilminsky within the framework of mission policy for centuries and implementation of them in both three different Russia based on different ideological foundations and evolvement of them into a corporate heritage identity will be revealed by taking Ilminsky's letters, printed publications and other factual findings into account and by associating them with the effect of Russian identity.