Akut hiperkapnik solunum yetmezlikli KOAH'lı hastalarda eşlik eden hastalıklara göre noninvaziv mekanik ventilasyon başarısı
Success of noninvasive mechanical ventilation in patients with COPD with acute hypercapnic respiratory failure, according to comorbi̇d di̇seases
Yazar: SUNA KAVURGACI
Danışman: UZMAN YUSUF TUĞRUL ŞİPİT ; UZMAN SERDAR AKPINAR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Atatürk Göğüs Has. ve Göğ. Cerr.Eğt. ve Arş. Hast. / Tıp Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases

Özet:
ÖZET
Kronik obstrüktif akciğer hastalığında morbidite ve mortalitenin en önemli nedeni akut alevlenmelerdir.  KOAH hastaları ortalama yılda 1-4 atak geçirirler(2). Şiddetli atak ile başvuran hastalar hastaneye yatırılırak tedavi edilmektedir. Hastaneye yatırılan olgularda konvansiyonel tedavinin amaçları; semptomları azaltmak, oksijenizasyonu ve ventilasyonu düzeltmek, alevlenme nedenini tedavi etmektir(3,4). KOAH akut atakdaki olguların %25'inde; nebülizer bronkodilatörler, sistemik kortikosteroidler, antibiyotik ve kontrollü oksijen tedavisine rağmen, mekanik ventilasyon gereksinimi ortaya çıkmaktadır(2-5).   
Son zamanlarda, noninvaziv mekanik ventilasyonun (NİMV) kronik ve akut solunum yetmezliği  tedavisindeki etkinliği dikkat çekmektedir . Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH) akut atak tedavisindeki etkinliği birçok çalışmayla kanıtlanmış olmasına rağmen pnömoni ve bronşektazi gibi diğer akciğer hastalıklarındaki etkinliğini gösteren henüz yeterli çalışma bulunmamaktadır. 
Ocak 2009-Ocak 2011 tarihleri arasında Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim Araştırma Hastanesi Dahili Yoğun Bakım Ünitesinde yatan hastalar çalışmaya alındı. Hastalar; KOAH grubunda 34 kişi (Grup 1), KOAH+Bronşektazi  grubunda 11 kişi  (Grup 2), KOAH+Pnömoni grubunda 17 kişi (Grup 3) olmak üç gruba ayrıldı. Tüm hastalara NIMV uygulandı.
Grup 1'de 17 erkek, 17 kadın; Grup 2'de 5 kadın 6 erkek; Grup 3'de 6 kadın 11 erkek hasta vardı.Grup 1'de yaş ortalaması median 71 (19-87), Grup2'de median 55 (27-83), Grup 3'de median 62 (20-78) idi.  Yaş ortalaması açısından Grup1 ve 2 arasında istatistiksel olarak anlamlı fark vardı (p<0,05). Grup 1 hastalar, Grup 2'ye göre daha yaşlı hastalardı. Tekrarlı ölçümlerde varyans analizinde zamanlar arasında, zaman-grup arasında ve gruplar arasındaki  PaCO2 sonuçları değerlendirildi. Zamanlar açısından PaCO2 değerleri kıyaslandığında;  zaman geçtikçe PaCO2 değerlerindeki azalma tespit edildi. Bu, istatiksel açıdan anlamlı bir sonuçtu (p<0.05). Tekrarlı ölçümlerde varyans analizinde PaO2 sonuçları değerlendirildiğinde; gruplar arasında PaO2 değerleri açısından istatiksel anlamlı fark yoktu (p>0,05). Zamanlar arasındaki ilişkiye bakıldığında ; zamanlar arasında PaO2 açısından istatiksel olarak anlamlı bir fark yoktu (p>0,05). Zaman-grup arasındaki ilişkide eğilim paralel, herhangi bir etkileşim yoktu (p>0,05). Gruplar, kendi içinde değerlendirildiğinde, grup 1'de grup 2 ve 3'e göre zaman geçtikçe hastaların ihtiyaç duyduğu  FiO2 değeri daha düşük olarak bulundu. Bu sonuç, istatiksel açıdan anlamlydı (p<0,05). Tekrarlı ölçümlerde varyans analizinde TVE değerlendirildiğinde, zamanlar arasında (p>0,05), gruplar arasında (p>0,05), grup-zaman arasında (p>0,05) istatiksel açıdan anlamlı fark yoktu. Her üç grupta yoğun bakımda ve hastanede kalış süreleri açısından istatiksel anlamlı fark yoktu (p>0,05). Grup 1'de mortalite oranı %12,9 , grup 2'de mortalite oranı %35,8, grup 3'de mortalite oranı %22,1 idi. Her üç grup arasında APACHE 2 (p>0,05) ve CRP değerleri (p>0,05) açısından istatiksel açıdan anlamlı fark yoktu. Grup 1'de entübasyon oranı %18,4 idi. Bunlardan 2 hasta NIMV'a uyum sağlayamadı, 1 hastada pnömotoraks gelişti, 3 hastada respiratuar asidozis derinleşti. Grup 2'de entübasyon oran %35,2 idi. 3 hastada asidozis derinleşti ve 1 hastada septik şok gelişti. Grup 3'de entübasyon oranı %22,6 idi. Bunlardan 1 hasta NIMV'a uyum sağlayamadı ve 2 hastada asidozis derinleşti.
Bu sonuçlar; KOAH'lı hastalarda olduğu gibi pnömonili ve bronşektazili hastalarda da NIMV'un özellikle pH ve paCO2 değerlerinde anlamlı iyileşmeler sağladığı gösterilmiştir.

Abstract:
The most important cause of morbidity and mortality in chronic obstructive pulmonary disease (COPD) is acute exacerbation. COPD patients experience an average of 1-4 exacerbations per year (2). Patients with severe attacks should be hospitalized. The objectives of conventional therapy in hospitalized patients are; to relieve symptoms, improve oxygenation and ventilation and treat the cause of exacerbation (3,4). Despite controlled oxygen therapy and treatment with nebulized bronchodilators, systemic corticosteroids and antibiotics, 25% of COPD patients with acute exacerbation may require mechanical ventilation (2-5).
Recently, the effectiveness of non-invasive mechanical ventilation (NIMV) draws attention in the treatment of chronic and acute respiratory failure. Although many other studies have provenit sefficacy in treatment of acute exacerbation of chronic obstructive pulmonary disease (COPD), effectivity in other lung diseases such as pneumonia and bronchiectasis has not been studied enough yet.
Patients who were hospitalized in intensive care unit of Atatürk Training and Research Hospital for Chest Diseases and Thoracic Surgery between January 2009-January 2011 were included toour study. Three groups were constituted as group-1 (patients with COPD, n=34), group 2 (patients with COPD and bronchiectasis, n=11) and group 3 (patients with COPD and pneumonia, n=17). All patients were performed NIMV. Group-1, group-2 and group-3 icluded 17 females and 17 males, 5 females and 6 males and 6 females and 11 males, respectively. The meanages of group-1, group-2 and group-3 were 71 years (19-87), 55 years (27-83) and 62 years (20-78), respectively. Interms of meanage, difference between group-1 and 2 was statistically significant (p<0.05). Patients in group-1 were older than those in group-2. Results of PaCO2 were evaluated between times, groups and time-group via variance analysis with repeated measurements. PaCO2 values declined over the time and this result was statistically significant (p<0.05). Variance analysis via repeated measures demonstrated that the difference of PaO2 values between the groups was not statistically significant (p>0.05). Regarding the relationship between times, there was no statistically significant difference in PaO2 between the groups (p>0.05). The trend in the relationship between time-group was paralel and there was no interaction (p>0.05). Required FiO2 values over time were found to be lower in patients in group-1 than those in group-2 and 3. This result was statistically significant (p<0.05). Evaluation of TVE via variance analysis withr epeated measurements revealed no statistically significant differences between times (p> 0.05) between groups (p>0.05) and between group-time (p>0.05). Intensive care unit and hospital stay times were not statistically different in all groups (p>0.05). Mortality rates in group-1, group-2 and group-3 were 12.9%, 35.8% and 22.1%, respectively.
Among three groups, there were no statistically significant difference in terms of APACHE 2 and CRP values (p>0.05). Intubation rate in group-1 was 18.4%. Of these, two patients were unable to adapt NIMV, pneumothorax developed in one patient and respiratory acidosis deepened in three patients. Intubation rate in group-2 was 35.2%. Of these, acidosis deepened in three patients and septic shock developed in one patient. Intubation rate was 22.6% in group-3. Of these, one patient was unable to adapt NIMV and acidos is deepened in two patients.
These results have demostrated that NIMV provides significant improvements, particularly in pH and PaCO2 values, in patients with bronchiectasis and pneumonia as well as in those with COPD.