Hacettepe Üniversitesi Onkoloji Hastanesi Sigara Bırakma Ünitesi'ne Ocak 2007-Aralık 2009 tarihleri arasında başvuran bireylerin bazı özellikleri ve sigara bırakma olasılıkları
Some qualifications and cessation probabilities of participants attending Hacettepe University Oncology Hospital Department of preventive oncology smoke cessation unit between January 2007-December 2009
Yazar: MELTEM ŞENGELEN
Danışman: PROF. DR. SABAHAT TEZCAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Epidemiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Hastaneler-üniversite = Hospitals-university ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Nikotin = Nicotine ; Psikolojik destek programı = Psychological support programme ; Sigara içme = Smoking ; Sigarayı bırakma = Smoking cessation ; Tedavi = Treatment

Özet:
Bu çalışmada Hacettepe Üniversitesi Onkoloji Hastanesi Prevantif Onkoloji Anabilim Dalı Sigara Bırakma Ünitesine 2007-2009 tarihleri arasında sigarayı bırakmak için başvuran bireylerin sigara bırakma durumları ve 1 yıl boyunca sigara bırakmayı sürdürme olasılıkları değerlendirilmiştir. Başvuran 740 kişiden 172'si (%23,2) ilk görüşmeden sonra programa devam etmemiş, 568'i (%76,8) programa devam ederek izlenmiştir. İzlenen ve izlenemeyen grup çalışma durumu dışında sosyo-demografik özellikleri açısından farklı değildir; çalışmayanlarda izlenme durumu daha düşüktür. Nikotin bağımlılığı düzeyi, bırakmayı planlama, kararlılık, kendine güvenme, daha önce bırakmayı denemiş olma ve önerilen tedavi türü izlenen ve izlenemeyen gruplarda farklı dağılımlar göstermiştir. İzlenen 568 bireyden %33,7'si altı ay, %25,4'ü 1 yıl süreyle sigarayı bırakmıştır. Çalışanlar ve emekliler, yaşadığı evde sigara içen başka kişi bulunmayanlar, sabah ilk sigarayı 30 dakikadan sonra içenler, nikotin bağımlılığı düzeyi düşük olanlar ve önerilen tedaviyi alanlar 6 ve 12 ay süreyle sigara bırakmada daha başarılı bulunmuştur. Sigarayı bırakanların yaşam tablosu analizi ile hesaplanan sigara bırakmayı sürdürme olasılıkları altıncı ayda %51, 12. ayda %40'dır. Yirmibeş yaşından küçük olanların, çalışmayanların, sigara içmeye 10 yaşından önce başlayanların, yaşadığı evde sigara içen başka kişiler bulunanların 12. ayda sigara bırakmayı sürdürme olasılıkları daha düşüktür. Cox regresyon analizinde 25 yaşından küçük olanlarda sigara bırakmayı sürdürememe olasılığı 40 yaşından büyük olanlardan 2 kat fazladır. Davranış desteği ile birlikte gerektiğinde uygun farmakolojik tedavi verilmesi ve bu sürecin bütün aşamalarının izlenebilmesi sigara bırakma başarısını arttırmaktadır.

Abstract:
In this study the 6 month and 12 month quit success and smoke-free survival in 12th month of participants who attended Hacettepe University Oncology Hospital Department of Preventive Oncology Smoke Cessation Unit are assessed. Among 740 attendants in 3 years 172 (23.2%) were lost to follow-up after the first appointment whereas 568 (76.8%) were followed-up. There was no difference in socio-demographic characteristics except labor status between the participants who were followed-up and lost to follow-up. Nicotine dependency levels, preparedness, planning to quit, self-efficacy, previous quit attempts and proposed treatment type differed between the two groups. Among the follow-up group 33.7% were successful in giving up smoking during 6 months while 25.4% were successful in giving up smoking during 12 months. Retired participants and those with income generating work, those living with non-smokers, those smoking first cigarette in the morning after 30 minutes, those with low nicotine dependency levels and those using the proposed treatment showed better success in giving up smoking during 6 and 12 months. Among the quitters probability of going on relapse-free is 51% at 6th month and 40% at 12th month. Participants younger than 25 years old, without income generating work, commencing smoking before age 10 and living with smokers tended to relapse more. In Cox regression analysis participants younger than age 25 tended to relapse 2 times more than participants aged 40 and more. Close follow-up of all participants and behavioral support with appropriate pharmacological treatment increases the success in giving up smoking.