İlköğretim din kültürü ve ahlak bilgisi ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabının yapılandırmacı anlayışa uygunluğunun incelenmesi (6. sınıf örneği)
Analysis of primary school religious and morals lesson textbook?s and teacher guide book?s coherence with constructivist concept (6th grade sample)
Yazar: ZEYNEP ŞİMŞEK ÖZKAN
Danışman: DOÇ. DR. SÜLEYMAN AKYÜREK
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ahlak bilgisi = Moral knowledge ; Ders programları = Curriculum ; Kitaplar = Books ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Yapılandırmacı öğretim yöntemi = Constructivist teaching method ; Öğretmen kılavuz kitapları = Teachers guidebooks ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu araştırma, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlatılmış, Talim ve Terbiye Kurulunun onayından geçmiş ve halen okullarda okutulmakta olan İlköğretim 6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabının yapılandırmacı anlayışa uygunluğunun incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma çerçevesinde ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabı ayrı ayrı ele alınarak incelenmiştir.?İlköğretim Din Kültürü Ve Ahlak Bilgisi Ders Kitabı ve Öğretmen Kılavuz Kitabının Yapılandırmacı Anlayışa Uygunluğunun İncelenmesi (6 Sınıf Örneği)? isimli bu çalışma; giriş, yapılandırmacılıkla ilgili literatür taramasının yapıldığı birinci bölüm, bulgu ve yorumların yer aldığı ikinci ve üçüncü bölüm, sonuç ve öneriler bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde; bu araştırmayı yapmaya sevk eden problem durumu, alt problemler, araştırmanın amacı, denenceler, araştırmanın önemi, sayıltılar, sınırlılıklar, tanımlar, araştırmanın yöntemi ve ilgili araştırmalara yer verilmiştir. Birinci bölümde, sonraki bölümlere de temel teşkil edecek olan yapılandırmacılıkla ilgili temel bilgilere yer verilmiştir. Bu bağlamda yapılandırmacılığın tarihsel süreci, ne olduğu ve bilgi anlayışı incelenmiştir. Ayrıca yapılandırmacı anlayışa göre; öğrenme, öğrenci, öğretmen, sınıf ortamı, strateji-yöntem-teknikler, araç-gereçler, ölçme ve değerlendirme, ders ve öğretmen kılavuz kitabı incelenmesi gibi olgular döküman taraması yöntemiyle araştırılarak oluşturulmuştur. İkinci bölümde İlköğretim 6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitabının yapılandırmacı anlayışa uygunluğu araştırılmıştır. Yazma faaliyeti gerçekleştirilirken öncelikle ilgili başlıkla ilgili teorik bilgi paragraflarına yer verilmiştir. Daha sonra belirtilen bilgiler doğrultusunda, incelenen kitapla ilgili bulgu paragrafları yer almıştır. Son olarak da bulguların çözümlendiği yorum paragraflarıyla her ölçütün incelemesi yapılmıştır. Araştırma çerçevesinde ders kitabı; biçim, tasarım, içerik, strateji-yöntem-teknikler ve ölçme-değerlendirme olmak üzere beş ana başlık altında ele alınarak incelenmiştir. Üçüncü bölümde Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmen kılavuz kitabının yapılandırmacı eğitim anlayışına uygunluğu araştırılmıştır. Ders kitabında olduğu gibi inceleme; bir başlık altında o başlıkla ilgili teorik bilgi, bulgu ve yorum paragrafları oluşturularak yapılmıştır. Öğretmen kılavuz kitabı; hazırlık, işleniş ve değerlendirme basamakları şeklindeki yönleriyle üç açıdan incelenerek elde edilen bulgular bölüm içerisinde yorumlanmıştır. DKAB ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabı incelenirken, uzman araştırmaları taranarak oluşturulan kitap değerlendirme ölçütleri kullanılmıştır. Araştırmanın son bölümünde ise sonuç ve önerilere yer verilmiştir.Yapılan araştırma ile İlköğretim 6. Sınıf DKAB ders kitabı ve öğretmen kılavuz kitabının, MEB'in daha önce yayımlanmış DKAB ders kitaplarına göre geliştirilmiş olduğunun görülmesine rağmen bu kitapların genel olarak yapılandırmacı anlayışa uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Kitapları inceleme sırasında, yapılandırmacı anlayışa uygunluk çabasıyla hazırlanmış birtakım öğe ve etkinliklere rastlanmakla birlikte bu durumun kitabın genelini kapsamaması ve aynı zamanda geleneksel eğitim anlayışından uzaklaşılamadığına dair özelliklerle karşılaşılması bu kitapların yapılandırmacı anlayışa uygun olmadığı sonucuna varılmasına neden olmuştur.Anahtar Kelimeler: Yapılandırmacılık, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi, Ders Kitabı, Öğretmen Kılavuz Kitabı.

Abstract:
With this research, primary school 6th grade religious and morals lesson?s textbooks? and teacher guide books?, which are prepared by ministry of education and approved by board of education, and stil studied in state schools, coherence with constructivism have been examined. During research the textbooks and teacher guide books have been examined separately.This research named ` Analysis of primary school religious and morals lesson textbook?s and teacher guide book?s coherence with constructivism (6th grade sample)? consists of five sections. In the first section, the problem situation referring to this research, purpose of the research, the importance of research, hypothesis, research methodology and limitations are discussed. In the second section, some basic information about constructivism, which will be the basis fort he next sections, are given. In this context, the historical process of constructivism, understanding what constructivism mean and perception of constructivism is studied. In addition, according to the constructivist understanding, learning, student, teacher, classroom environment, strategy-method-techniques, materials, assessment and measurement have been subject to research. In the third section, religion and morals textbook?s coherence with constructivist view was investigated. During the research, this situation is discussed under five main headings (shape, design, content, strategy-methods- techniques, and assessment and measurement). In the fourth section, religion and morals lesson teacher guide book?s compliance with the constructivist conception of education were examined. Teacher?s guide book has been investigated in three ways: objectives, content, and assessment. In the fifth section, conclusions and recommendations are given.With this research, it has been determined that primary school 6th grade religious and morals lesson textbooks and teacher?s guide books in general are not proper to the concept of constructivism. It has been seen that under almost all the titles of the book subjected to review, there are many items or events, which have been prepared in an effort to provide compatibility with constructivist understanding. Many of these factors haven?t been placed systematically inside of the book and they include some features which show that these books still follow traditional education system. These show us that this situation is not feasible for a constructivist understanding.Key Words: Constructivism, Relıgıous And Morals Lesson Textbooks, Teacher?s Guide Boks.