Koroner arter bypass grefti ameliyatı öncesi hastaların cerrahi anksiyete ve korkusunun ameliyat sonrası ağrı ve kardiyak semptomlar ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between surgical anxiety and fear of patients before coronary artery bypass graft surgery and postoperative pain and cardiac symptoms
Yazar: KARDELEN EMEKLİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİBEL YILMAZ ŞAHİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Kardiyovasküler hastalıklar (KVH) küresel olarak önde gelen ölüm nedenlerinden biridir. 
KVH'ın yönetiminde; yaşam tarzı değişikliği ve tıbbi tedaviye yer verilirken cerrahi 
müdahaleler de önemli bir yer tutar. Koroner Arter Baypass Greft (KABG) cerrahisi, koroner 
arter hastalığını tedavi etmek için en sık uygulanan kalp cerrahisi prosedürü olmakla birlikte; 
morbidite ve mortalite açısından yüksek risk taşımaktadır. KABG ameliyatı planlanan 
hastalarda morbidite ve mortaliteyi yönetmede tedavinin yanında kanıta dayalı hemşirelik 
bakımı da alma gereksinimi duyar. Bunun için KABG cerrahisi ve hasta üzerindeki etkileri ile 
ilgili kanıta dayalı hemşirelik bilgisinin arttırmaya ihtiyaç vardır. Bu araştırmanın amacı, 
KABG ameliyatı öncesi hastaların cerrahi anksiyete ve korkusunun ameliyat sonrası ağrı ve 
kardiyak semptomlar ile ilişkisinin incelenmesidir. Bu araştırma prospektif tanımlayıcı 
ilişkisel tiptedir. Bu araştırma Ankara ilinde bir Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Kalp ve 
Damar Cerrahisi Kliniğinde Eylül-Aralık 2022 tarihleri arasında 195 KABG cerrahisi 
uygulanmış hasta ile yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında Demografik Veri Formu, 
Cerrahi Korku Ölçeği (CKÖ) ve Cerrahi Anksiyete Ölçeği (CAÖ), Ağrı Değerlendirme 
Formu ve Kardiyak Semptom Ölçeği (KSÖ) kullanılmıştır. Bu çalışmada, katılımcıların yaş 
ortalamasının 61,47±9,28 olduğu ve çoğunluğunun erkek hastalar (%77,9) ve evli (%79) 
hastalar olduğu saptanmıştır. Bu araştırmada hastaların ameliyat öncesi anksiyetesinin 
(27,92±13,96) düşük ve cerrahiye bağlı korkusunun (33,04±13,18) orta düzeyde olduğu 
saptanmıştır. Ağrıya ilişkin bulgularda postoperatif 1.gün en yüksek ağrı düzeyi (6,38±2,28) 
ile postoperatif 7.gün en yüksek ağrı düzeyi (3,01±2,20) arasında istatistiksel olarak anlamlı 
bir düşüş olduğu saptanmıştır. Bu araştırmada CAÖ ile CKÖ arasında ve her iki ölçek ile 
KSÖ arasında istatistiksel açıdan pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). 
Bu araştırmadan elde edilen bulgular doğrultusunda KABG ameliyatı öncesi hastaların cerrahi 
anksiyete ve korkusunun, ameliyat sonrası kardiyak semptomlar üzerine etkisi olduğu 
belirlenmiştir. KABG ameliyatı uygulanan hastaların postoperatif dönem semptomlarını yönetmek ve hasta sonuçlarını iyileştirmek için planlanacak kanıta dayalı hemşirelik bakım 
uygulamalarında araştırma sonuçlarından yararlanılması, hastaların postoperatif 
semptomlarının yönetiminde birçok cerrahi prosedürde olduğu gibi daha ameliyat öncesinden 
hastanın kaygısı ve cerrahi korkusunu yönetimine yer verilmesi, gelecekte cerrahi anksiyete 
ve korkunun yönetiminde kullanılacak bağımsız hemşirelik girişimlerinin kardiyak 
semptomlar üzerine etkisini inceleyen çalışmalar yapılması önerilmektedir.

Abstract:
Cardiovascular diseases (CVD) are one of the leading causes of death globally. In the 
management of CVD; While lifestyle changes and medical treatment are included, surgical 
interventions also have an important place. Coronary Artery Bypass Graft (CABG) surgery 
is the most commonly performed cardiac surgery procedure to treat coronary artery disease; 
carries a high risk of morbidity and mortality. Patients who are scheduled for CABG surgery 
need to receive evidence-based nursing care in addition to treatment in managing morbidity 
and mortality. For this, there is a need to increase the evidence-based nursing knowledge 
about CABG surgery and its effects on the patient. The aim of this study is to examine the 
relationship between surgical anxiety and fear of patients before CABG surgery and 
postoperative pain and cardiac symptoms.The type of this research is in prospective, 
descriptive and relational type. The study was conducted with 195 patients who underwent 
CABG surgery between September and December 2022 in the Cardiovascular Surgery Clinic 
of a Training and Research Hospital in Ankara. Demographic Data Form, Surgical Fear 
Questionary (CFQ), Surgical Anxiety Questionary (SAQ), Pain Assessment Form and 
Cardiac Symptom Survey (CSS) were used to collect data. In this study, it was determined 
that the mean age of the participants was 61.47±9.28, and the majority of them were male 
patients (77.9%) and married (79%). In this study, it was determined that the patients' 
preoperative anxiety (27.92±13.96) was low and their fear of surgery (33.04±13.18) was 
moderate. In terms of pain findings, it was determined that there was a statistically 
significant decrease between the highest level of pain on the postoperative 1st day 
(6.38±2.28) and the highest level of pain on the postoperative 7th day (3.01±2.20). In this 
study, it was determined that there was a statistically significant positive correlation between 
CAQ and CSQ and between both scales and CSQ (p<0.05). In line with the findings 
obtained from this study, it was determined that surgical anxiety and fear of patients before 
CABG surgery had an effect on postoperative cardiac symptoms. Making use of research 
results in the evidence-based nursing care practices to be planned to manage the postoperative symptoms of patients who underwent CABG surgery and improve patient 
outcomes, including the management of the patient's anxiety and fear of surgery before the 
surgery, as in many surgical procedures, in the management of postoperative symptoms of 
the patients, in the management of surgical anxiety and fear in the future. It is recommended 
to conduct studies examining the effects of independent nursing interventions to be used on 
cardiac symptoms.