Ebû Zeyd el-Belhi ve Ebû Bekir er-Râzî'nin ruh sağlığı görüşlerinin karşılaştırılması
Comparison between Abu Zayd al-Balkhi and Abu Bakr ar-Razi on the concepts of the health of soul
Yazar: FİRDEVS ÖZDEMİR AYKUN
Danışman: DOÇ. DR. VEYSEL KAYA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy

Özet:
Ruhun mahiyeti, ruh ve beden ilişkisi, ruh sağlığı gibi meseleler düşünce tarihi boyunca pek çok filozof tarafından tartışılmıştır. Ebû Zeyd el-Belhî (ö. 322-934) ve Ebû Bekir er-Râzî (ö. 313-925) de İslam düşüncesinde önemli bir yere sahip olan filozoflardır. Onlar, ruhun ve bedenin sıhhati ile ilgilenmiş ve bu ikisinin bir bütün olarak ele alınması gerektiğini düşünmüşlerdir. Ebû Zeyd el-Belhî, Mesâlihu'l-Ebdân ve'l-Enfus adlı eserinde, ruh ve beden sağlığını bir arada incelemiş ve bu alandaki ilk İslam filozofu olmuştur. Ebû Bekir er-Râzî ise eserinin başlığında et-Tıbbu'r-Rûhânî kavramını kullanan ilk İslam filozofudur. Ebû Zeyd el-Belhî ve Ebû Bekir er-Râzî sağlık ile ilgili kaleme aldıkları bu eserlerde tıp ve ahlakı iç içe düşünmüşlerdir. Ruh sağlığı konusunda, ruhun anormal durumu olarak gördükleri ruh hastalıklarını tespit etmiş ve bunlardan kurtulmanın çarelerini araştırmışlardır. Ruh hastalıklarından kurtulmak için en önemli görülen şey aklın takip edilmesi olmuş ve hevanın bastırılması tavsiye edilmiştir. Ruha veya bedene arız olan hastalıkların ruhun ve bedenin her ikisini de etkilediğini tespit etmişlerdir. Bedenin ve ruhun güçlerinin mutedil olmasını, sağlıklı bir yaşam için gerekli görmüşlerdir. Belhî, bedendeki dört sıvının dengeli olmasına, Râzî ise akıl ve hevanın, nefsin güçlerinin dengeli olmasına dikkat çekmiştir.

Abstract:
The nature of the soul, the correlation between the soul and the body, and the well-being of the soul have been subjects of contemplation among numerous philosophers over the intellectual history. Abu Zayd al-Balkhi and Abu Bakr al-Razi have significant positions within the realm of Islamic Thought. The individuals displayed a keen interest in the well-being of both the soul and the body, recognizing the interconnectedness of both of them and emphasizing the importance of addressing them in unison. In his book entitled "Masalih al-Abdan wa'l-Anfus," Abu Zayd al-Balkhi undertook a comprehensive exploration of the interrelationship between the soul and the body. This pioneering endeavor positioned him as the inaugural Islamic philosopher to go into this particular domain of inquiry. Abu Bakr al-Razi is credited as the pioneering Islamic philosopher who introduced the concept of the "medicine of the soul" in the title of his book. Balkhi and Razi stated that the concept of health encompasses elements derived from both the field of medicine and the realm of ethics. The researchers identified ailments afflicting the soul, which they regarded as deviations from its natural state, and endeavored to discover remedies to alleviate these conditions. The prevailing belief was that the key to alleviating spiritual ailments lay in the regulation of the mind, with a particular emphasis on the cultivation of self-control over one's wants. Balkhi placed significance on maintaining equilibrium among the four bodily fluids, while Razi emphasized the significance of reason, desires, and the strengths of the soul.