Cahit Uçuk'un romanlarında kadın ve eğitim
Women and education  in the novels of Cahit Uçuk
Yazar: SERGÜL ATALI
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM FEDAİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Eğitim = Education ; Kadın sorunları = Women problems ; Kadınlar = Women ; Roman = Novel ; Türk romanı = Turkish novel ; Uçuk, Cahit = Uçuk, Cahit

Özet:
Cahit Uçuk, 1911 yılında Selanik'te doğmuş ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında yazın hayatına başlamıştır. Başta roman olmak üzere hikâye, tiyatro eserleri, çocuk romanları, çocuk hikâyeleri, masal, manzum eserler ve anılar kaleme almış ve edebiyat sahnesinde kendisini gösterebilmiştir. Popüler edebiyat ürünleri veren yazarın romanlarında büyük ölçüde kadın sorunları, kadın davranışları ve kadının sosyal değişimi konuları ele alınmıştır. 
       Cumhuriyet'in ilânından sonra Türk toplumunda sosyal ve kültürel değişimler meydana gelmiştir. Bunun etkisiyle toplumun bu değişimleri algısı sık sık Cumhuriyet dönemi romanlarında kaleme alınmıştır. Aynı zamanda bu devirde romanlar toplumsal değişim aracı olarak da kullanılmışlardır. Cahit Uçuk'un romanlarında zaman zaman bu misyonu yüklenmiş olduğunu görmekteyiz. Özellikle bazı toplumsal meselelere bakışta romandaki kadınların topluma o sorunun farklı bir boyutunu göstermesi bunu örneklendirebilir. Klişe algılardan uzak bir şekilde yüzünü sorgulayıcı bir bakış açısı ile medeniyete dönen kadınların sesi olan Cahit Uçuk, kendi yaşamıyla bire bir uyan pasajlara da romanlarında yer vermiştir. Bir İmparatorluk Çökerken, Erkekler Dünyasında Bir Kadın Yazar ve Yıllar Sadece Sayı kitaplarında anılarını kaleme alan Uçuk'un bu kitaplarında yer verdiği ayrıntıların bir kısmına romanlarında da aynen rastlanabilmektedir.
       Cahit Uçuk, romanlarında ideal kadınlardan sıklıkla bahsetmiştir. Kadınların romanlarda özellikle modern toplumun bir objesi olarak yansıtıldığını görmekteyiz. Romalardaki çoğu kadın kendisini geliştirmiş, bilgili ve çevresindekiler tarafından beğenilen kadınlardır. Bu kadınların aynı zamanda hepsinin çok güzel oldukları romanlarda vurgulanmıştır. Cahit Uçuk'un romanlarının hepsinde roman baş kişileri "kadın" dır. Dolayısıyla Cahit Uçuk için kadın ve onun toplumdaki yeri çok önemlidir. Cahit Uçuk'un romanları vasıtasıyla okurlarına sosyal mesajlar verme gayesi olduğunu da görmekteyiz. Bu mesajlar özellikle toplumsal yargılar karşısında kadın davranışları ve kadınların toplumsal meselelere bakışı bağlamında değerlendirilmiştir.
       Romanlarda "çocuk" konusunun da itinayla işlendiği dikkatleri çekmektedir. Cahit Uçuk, romandaki kadın kişiler vasıtasıyla "kimsesiz veya gayrimeşru çocuklara toplumsal bakış"ı irdelemiş, onlara karşı oluşturulan önyargıları romanları vasıtasıyla silmeye çabalamıştır. Yine romanlarda "anne ve çocuk ilişkileri" hemen hemen her romanında yer almaktadır. Aynı zamanda "çocuk eğitimi"nin önemi de romanlarda vurgulanan konular arasındadır.


Anahtar kelimeler: Cahit Uçuk, kadın, eğitim, roman, Cumhuriyet Devri, çocuk

Abstract:
Cahit Uçuk was born in 1911 in Selanik and started her writing career on the first years of the Republic. Her work consists of stories, dramas, children's novels, children's stories, tales, poetical works and primarily novels, and she was able to be a well known writer on the field of literature. The author, who produced work on popular literature, mainly used woman problems, woman behavior and social change of woman as themes in  her novels.
       After the declaration of the Republic, there had been many social and cultural changes on Turkish society. For that reason, the anticipation of the society of those changes was often used in literature of the Republic era. On the same period, novels are used as tools of changing society. We see that Cahit Uçuk had the same task on some parts of her novels. The women's ,  who are the characters in  her novels,  demonstration of another aspect of a problem that society faces , illustrates this task.  Cahit Uçuk,  who is the voice of women who progress towards civilization with a non stereotype, skeptic viewpoint,   also has some passages reflecting her life in this novels.  She wrote down her memories on books " Bir İmparatorluk Çökerken " and "Erkekler Dünyasında Bir Kadın Yazar ve Yıllar Sadece Sayı ". One can find some of the exact details which she used in these books, in her novels.
       Cahit Uçuk often mentioned about ideal woman in  her novels. We notice that women are especially projected as an object of a modern society. Most of the women on her novels are self developed, knowledgeable and admired by their environment. It  is emphasized in her novels that these women are  also beautiful. All main characters in Cahit Uçuk's novels are woman. As a result, the woman and her role in society are very important for Cahit Uçuk. We also notice that Cahit Uçuk has purpose of giving social message via his novels. These messages were evaluated in the context of woman behavior and women viewpoint of social matters.
       It is also remarkable that how well the "Child" theme were treated on the novels. Cahit Uçuk scrutinized "The viewpoint of society about illegitimate or orphan children" theme via the women in her novels and tried to change the preconception on these children using her novels. "Mother and child relationship" theme is also amongst the emphasized  themes in the novels.


Keywords : Cahit Uçuk, woman, education, novel, Republic Era, child