Dündartepe, Kaledoruğu ve Tekkeköy'e ait işlenmiş kemik/boynuz buluntular
Worked bone/horn/antler findings of Dundartepe, Kaledorugu and Tekkekoy
Yazar: GAMZE DURDU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ATİLA TÜRKER ; DOÇ. DR. EVANGELİA PİŞKİN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Boynuz = Horn ; Erken Tunç Çağı = Early Bronze Age ; Kalkolitik Dönem = Chalcolithic Period ; Kemik aletler = Bone tools ; Kemik ve kemikler = Bone and bones ; Orta Tunç Çağı = Middle Bronze Age ; Samsun-Dündartepe = Samsun-Dündartepe ; Samsun-Kaledoruğu = Samsun-Kaledoruğu ; Samsun-Tekkeköy = Samsun-Tekkeköy

Özet:
Samsun İli'nde yer alan Dündartepe, Kaledoruğu ve Tekkeköy yerleşim yerleri 1940-1941 yıllarında gerçekleştirilen kısa süreli kazı çalışmaları sonucunda, Orta Karadeniz Bölgesi'nin prehistorya ve protohistorya dönemlerinin tanımlanabilmesi için önemli veriler sunmaktadır. "Dündartepe, Kaledoruğu ve Tekkeköy'e Ait İşlenmiş Kemik/Boynuz Buluntular" başlıklı yüksek lisans tez çalışması ile bahsi geçen merkezlerde ortaya çıkarılan, günümüzde Samsun Arkeoloji ve Etnografya Müzesi'nde bulunan tüm kemik buluntuları kapsayan bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma sonucunda, toplam 80 adet orijinal hayvan kemik buluntusu incelenmiştir. Bunlardan 77 adet örnek, işlenmiş kemik buluntu grubunda değerlendirilmiştir. Dündartepe (53 adet) kemik buluntuları en yoğun orana sahiptir. Daha sonra Kaledoruğu (16 adet) ve Tekkeköy (6 adet) onu takip eder. Tez kapsamında ele alınan üç yerleşim yerine ait kemik buluntular kendi içinde, bölgede uzun süre kazısı devam eden İkiztepe yerleşmesiyle ve aynı zamanda bölgeler arası karşılaştırmaları yapılarak bir değerlendirme ortaya konulmuştur.

Kemik grupları kendi içinde sınıflandırılarak, varsa alt tiplerine ayrılmıştır. Özellikle tipolojik ve işlevsellikleri göz önünde bulundurularak bir sınıflandırmaya gidilmiştir. Ayrıca, işlenmiş kemik buluntuların tanımlanması, hayvan ve kemik türlerinin tayinleri, kullanım alanları ve tarihlendirilmesiyle ilgili önemli sonuçlar elde edilmiştir. İncelenen kemik buluntular arasında ağırşak, bız ve iğne adet olarak daha fazladır. Genel çerçevede değerlendirildiğinde buluntular, Geç Kalkolitik ile OTÇ aralığına tarihlendirilmektedir.

Anahtar Sözcükler: Dündartepe, Kaledoruğu, Tekkeköy, İşlenmiş Kemik Buluntu, Boynuz, Kalkolitik, Erken Tunç Çağı, Orta Tunç Çağı

Abstract:
Dundartepe, Kaledoruğu and Tekkeköy settlements in Samsun Province provide important data to identify the prehistoric and protohistoric periods of the Central Black Sea Region as a result of short-term excavations carried out in 1940-1941. With this master thesis titled "Worked Bone/ Horn/Antler Findings of Dundartepe, Kaledorugu and Tekkeköy", a study covering all the bone finds kept in the Samsun Archeology and Ethnography Museum has been carried out. As a result of this study, a total of 80 original animal bone finds were examined. 77 of these samples were evaluated in the processed bone finds group. The bone finds in Dündartepe (53 pieces) have the highest number of samples. Then Kaledoruğu (16 units) and Tekkeköy (6 units) follow it. Bone finds belonging to the three settlements considered within the scope of the thesis were evaluated with finds from İkiztepe settlement, which has been excavated for a long time in the region, also a comparison between these regions were included in evaluations.

Bone groups are classified within themselves and subdivided. A classification was made, especially based on typology and functionality. Moreover, important results have been obtained regarding the identification of processed bone finds, determination of animal and bone species, their usage and dating. Among the bone finds examined, spindle whorls, awls and needles were highest in number. Evaluated within the general framework, the finds are dated to the Late Chalcolithic and MBA interval.

Key Words: Dundartepe, Kaledorugu, Tekkekoy, Processed Bone Findings, Antler, Chalcolithic, Early Bronze Age, Middle Bronze Age