Özel gereksinimli öğrencisi olan okul öncesi öğretmenlerinin kaynaştırma eğitimine yönelik tutumlarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi
Examining the attitudes of pre-school teachers with students with special needs towards inclusive education according to various variables
Yazar: FATMA KARAHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEBİNİSO KAMALOVA
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Aile Danışmanlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı / Aile Danışmanlığı ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Kaynaştırma eğitimine ilk adım atılan kurum, okul öncesi kurumlarıdır. Çocukların sosyal bir grubun içerisinde ilk temas ettikleri bireyler öğretmenleridir. Bu nedenle kaynaştırma eğitiminde, sınıflarında özel gereksinimli öğrencisi olan öğretmenlerin tutumları önem arz etmektedir. Bu araştırmanın amacı, sınıfında özel gereksinimli öğrencisi bulunan okul öncesi öğretmenlerinin, özel gereksinimli öğrencileriyle ilgili kaynaştırma eğitimi tutumlarını çeşitli değişkenlerle göre incelemektir. Bu doğrultuda okul öncesi kurumlarında çalışan öğretmenlerin kaynaştırma eğitimi tutumları ve aile, okul, sınıf ve başarı alt boyutları baz alınarak birlikte incelenmiştir. 
Bu araştırmada bilimsel araştırma yöntemlerinden nicel araştırma modelleri içinde yer alan ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır.  Araştırmanın örneklemini, seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir durum örneklemesiyle 2022-2023 Eğitim Öğretim yılında İstanbul il genelinde bulunan Millî Eğitim Bakanlığına bağlı özel ve devlet anaokulunda görev alan 105 öğretmen oluşturmaktadır. Veri toplama araçlarından araştırmacının hazırladığı demografik bilgi formu ve Laçin ve Taşlıbeyaz (2020) tarafından hazırlanmış Kaynaştırma Eğitimi Tutum Ölçeği (Ketöç) kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 27.0 paket programı uygulanmıştır. Non-parametrik Mann-Whitney U testi ve Kruskal- Wallıs H testi kullanılmıştır. 
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre cinsiyet, yaş, medeni durum, öğrenim durumu, hangi sektörde çalışma, özel eğitime ihtiyacı olan 1. ve 2. derece akrabalarının bulunması, sınıfında bulunan öğrenci sayısı, daha önce sınıfında özel gereksinimli öğrencinin bulunması, özel gereksinimli öğrencilerin gelişimleriyle ilgili hizmet içi eğitim alma, özel eğitim alanında staj yapma, sınıfında gölge ve yardımcı öğretmen bulunma değişkenlerinde öğretmen tutumlarında anlamlı farklılık görülmemiştir. Öğretmenlerin mezun oldukları okulda özel eğitim dersi alma değişkeni ve mesleki deneyim yılına bakıldığında sınıf alt boyutunda anlamlı farklılık görülmüştür.

Abstract:
The institution that takes the first step towards inclusive education is pre-school institutions. The first individuals that children come into contact with in a social group are their teachers. For this reason, the attitudes of teachers who have students with special needs in their classrooms are important in inclusive education. The aim of this research is to examine the attitudes of preschool teachers, who have special needs students in their class, towards inclusive education with regard to their special needs students, according to various variables. In this direction, inclusive education attitudes of teachers working in pre-school institutions and family, school, class and achievement sub-dimensions were examined together.
In this study, the relational survey method, which is one of the quantitative research models, was used. The sample of the study consists of 105 teachers working in private and public kindergartens affiliated to the Ministry of National Education throughout the province of Istanbul in the 2022-2023 academic year, with easily accessible case sampling, which is one of the non-random sampling methods. Among the data collection tools, the demographic information form prepared by the researcher and the Inclusive Education Attitude Scale (Ketoç) prepared by Laçin and Taşlıbeyaz (2020) were used. SPSS 27.0 package program was applied in the analysis of the data. Non-parametric Mann-Whitney U test and Kruskal-Wallis H test were used.
According to the findings obtained from the research, gender, age, marital status, education level, which sector to work in, presence of 1st and 2nd degree relatives who need special education, the number of students in the class, the presence of students with special needs in the class before, the development of students with special needs. There was no significant difference in teacher attitudes in the variables of receiving in-service training, doing internship in the field of special education, having shadow and assistant teachers in the classroom. Considering the variable of taking special education lessons at the school where the teachers graduated and the years of professional experience, a significant difference was observed in the class sub-dimension.