Enerji, güvenlik ve neo-realizm: Türkiye'nin enerji güvenliği geliştirme kabiliyeti
Energy, security and neo-realism: Turkey's energy security capability development
Yazar: PINAR BUKET KILINÇ PALA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SANEM ÖZER
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Enerji = Energy ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Enerji = Energy ; Enerji güvenliği = Energy security ; Güvenlik = Security ; Güvenlik politikaları = Security policies ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Yeni gerçekçilik = Neorealism

Özet:
Enerji güvenliği, sınırlı kaynakların dağıtımını ve bu dağıtımın sonuçlarını açıklayan güç siyasetinin önemli bir bileşenidir. Bu varsayımı yapılandırmak; enerjinin, teorik yaklaşımları temel alan güvenlik tanımlarını nasıl değiştirdiğini ve şekillendirdiğini ortaya koymak gerekmektedir. Tez kapsamında, enerji güvenliğinin Uluslararası İlişkiler (Uİ) kuramlarından yararlanılarak kavramsallaştırılması, oluşturulan teorik çerçeve aracılığıyla seçili ülkelerin enerji güvenliğinin irdelenmesi ve Türkiye'nin enerji güvenliğinin sağlanması için yapılması gereken hususların ortaya konması amaçlanmaktadır. Çalışmanın kavramsal çerçevesinin, uluslararası ilişkiler teorilerinden Realizm, Neo-Realizm ve enerji güvenliği ilişkisi üzerinden çizilmesi planlanmaktadır. Bu doğrultuda, klasik bir tanımlamanın ötesinde ve aynı zamanda Uİ disiplininin kuramları ışığında, enerji güvenliğine ve Türkiye'nin enerji jeopolitiğine teorik bir perspektif kazandırılması hedeflenmiştir. Çalışmanın birinci bölümü, enerji ve güvenliğe genel bakışı yansıtmaktadır. İkinci bölüm; var olan teorilerin ampirik olarak uyarlanması ve irdelenmesi, enerji güvenliğinin ölçülmesi ve geliştirilmesine olanak tanıyacak unsurlarının belirlenmesi ve G20 ülkeleri aracılığıyla test edilmesi üzerine tasarlanmıştır. Bu noktada Uİ teorilerinden destek alınmaktadır ve tarihsel enerji güvenliği ajandasıyla günümüz çalışmalarını birleştiren bir çerçeveye erişilmektedir. Çalışmada aynı zamanda neo-realist yaklaşımın, enerji güvenliği çalışmalarında nasıl yorumladığı tartışılmaktadır ve Enerji Güvenliği Geliştirme Kabiliyeti Endeksi (EGGK) geliştirilmektedir. Üçüncü bölümde, Türkiye'nin EGGK seviyesini artırmasına olanak tanıyacak politikalar tartışılmaktadır. Sonuç bölümünde tez çalışmasının bütününün saptama, öneri ve değerlendirme başlıkları altında tartışılması söz konusudur.

Abstract:
Energy security is an important component of power politics that explains the distribution of limited resources and the consequences of this distribution. It is necessary to strengthen this assumption and to reveal how energy changes and shapes security concepts that are based on theoretical approaches. The thesis aims to conceptualize energy security in International Relations (IR) theories, to examine energy security of selected countries through the theoretical framework and to reveal the ways to enhance Turkey's energy security. The conceptual framework of the study consists of Realism, Neo-Realism and energy security and their reciprocal relationship. In this context, the thesis aims to bring in the energy security and Turkey's energy geopolitics a theoretical perspective beyond the classical definition, and also in the light of theories of the IR. The first part of the study reflects an overview of energy and security. The second part of the study plans to adapt and examine the existing theories emprically, to measure energy security and to identify elements that will contribute to the advancement of the energy security and to test it on G20 countries. At this point, the thesis gets support from IR theories, and reaches at a framework that combines the studies of historical energy security and today's studies. In the conclusion part of second chapter of this study, it is discussed how the neo-realist approach can be handled in energy security issues, and the Energy Security Development Ability Index (ESDA) is developed. In the third chapter, the policies are discussed that will enable an increase in the ESDA level of Turkey. In the conclusion chapter, the whole thesis is discussed under determination, suggestion, and assessment titles.