Sakız emginar çeşidinde meydama gelen dönüşüm üzerinde araştırmalar
Studies on variation of globe artichoke CV. Sakız
Yazar: ERCAN EKBİÇ
Danışman: PROF.DR. KAZIM ABAK ; PROF.DR. SAADET BÜYÜKALACA
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZDOKTORA TEZİSAKIZ ENGİNAR ÇEŞİDİNDE MEYDANA GELEN DÖNÜŞÜMÜZERİNDE ARAŞTIRMALARİ. Ercan EKBİÇÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜBAHÇE BİTKİLERİ ANABİLİM DALIDanışman I : Prof. Dr. Kazım ABAKDanışman II : Prof. Dr. Saadet BÜYÜKALACAYıl: 2005, Sayfa: 87Jüri: Prof.Dr. Kazım ABAKProf.Dr. Saadet BÜYÜKALACAProf.Dr. Nebahat SARIProf.Dr. Mehmet TOPAKTAŞProf.Dr. Benian ESERBu çalışma 2000-2005 yılları arasında Çukurova Üniversitesi, ZiraatFakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü deneme alanları ve laboratuvarlarındayürütülmüştür. Çalışmada Sakız enginar çeşidi ile bu çeşidin tek yönlü dönüşümüsonucu oluşmuş Ara tip ve Yerli tip bitkiler arasındaki farklılıklar morfolojik,sitolojik ve moleküler olarak araştırılmıştır.Elde edilen bulgulara göre Sakız, Ara tip ve Yerli tip bitkilerin ploididüzeyleri aynı çıkmıştır. Kök ucu kromozom sayımlarına göre her üç tipte dekromozom sayısı bakımından farklılık olmadığı ve bunların diploid olduğubelirlenmiştir. Flow sitometri analizleri de bu bulguları desteklemiştir.RAPD tekniği ile yapılan moleküler çalışmalarda Sakız, Ara tip ve Yerli tipbitkilerin genetik olarak birbirine çok benzediği ve çok az farklılıkların olduğugözlenmiştir. Oluşturulan dendogramda üç tip aynı grupta yer almıştır.GA3 uygulamaları bitkilerde hem morfolojik özellikler üzerinde etkili olmuşhem de belli bir erkencilik sağlamıştır. Sakız tipinde 12 gün, Ara tip bitkilerde 14-16gün ve Yerli tip bitkilerde 14 günlük bir erkencilik elde edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Enginar, C. scolymus, kromozom, RAPD, moleküler markırI

Abstract:
ABSTRACTPhD THESISSTUDIES ON VARIATION OF GLOBE ARTICHOKE cv. SAKIZİ. Ercan EKBİÇDEPARTMENT OF HORTICULTUREISTITUTE OF NATURAL AND APPLIED SCIENCEUNIVERSITY OF CUKUROVASupervisor I : Prof. Dr. Kazım ABAKSupervisor II : Prof. Dr. Saadet BÜYÜKALACAYear: 2005, Page: 87Jury: Prof.Dr. Kazım ABAKProf.Dr. Saadet BÜYÜKALACAProf.Dr. Nebahat SARIProf.Dr. Mehmet TOPAKTAŞProf.Dr. Benian ESERThis study was carried out between 2000-2005 years in laboratories andimplementation areas of Çukurova University, Agricultural Faculty, HorticulturalDepartment. In the experiment the differences among Sakiz, Ara and Yerli types(divagated types of Sakiz) were investigated in terms of morphological, cytologicaland molecular features.According to the ploidy study results the ploidy levels of Sakiz, Ara type andYerli type of artichoke were found to be same. Chromosome counting results showedthat no differences among all types of cv. Sakiz and these results were supported byflow cytometry analysis.Molecular studies carried by RAPD technique showed that Sakiz, Ara typeand Yerli type plants were observed as closely related in genetically means. Thesethree types took part in the same group of the dendogram.GA3 treatments were found to be effective either on morphological or onearliness characteristics of the plants. It provided 12 days earliness in Sakiz, 14-16days in Ara type and 14 days in Yerli type plants.Key Words: Globe artichoke, C. scolymus, chromosome, RAPD, molecular markerII