Kızılırmak Havzasının 2013-2040 periyodunda iklim indisleri 
projeksiyonları /
Yazar: HAKKI ATAY
Danışman: PROF. DR. İHSAN ÇİÇEK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Fiziki Coğrafya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Coğrafi özellikler = Geographical properties ; Coğrafya = Geography ; Fiziki coğrafya = Physical geography ; Kızılırmak = Kızılırmak ; Kızılırmak havzası = Kızılırmak basin ; İklim = Climate ; İklim değişikliği = Climate change ; İklim özellikleri = Climate properties

Özet:
Bu çalışmada, Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından üretilen HadGEM2-ES küresel dolaşım modeli verilerinin RegCM-4 bölgesel iklim modeli ile dinamik ölçek küçültme yöntemi ile elde edilen projeksiyonlardan, WMO tarafından kabul edilen maksimum sıcaklık, minimum sıcaklık ve günlük toplam yağış verilerine dayanan iklim indislerinden 19 tanesinin Kızılırmak Havzası için, 2013-2040 (yakın gelecek) periyodunda referans periyoduna göre eğilimleri için saptanmaya çalışılmıştır. Bulguların, çalışılan alan ve periyotta iklim değişikliğinin olası olumsuz etkilerine karşı alınacak uyum tedbirlerinde ve yapılacak projelerde ilk aşama temel bilgileri sağlayabileceği ya da bir perspektif sunabileceği hedeflenmiştir.
Çalışma periyodu olarak 2007 yılında IPCC uzmanlar toplantısı sonuç raporunda yakın periyot olarak tanımlanan günümüz-2035 periyodunu içine alan 2013-2040 periyodu tercih edilmiştir. Senaryolardan ise mutedil olarak nitelenen RCP4.5 ve kötümser olarak tanımlanan RCP8.5 tercih edilmiştir. Böylece hem gerçekleşmesi en muhtemel senaryo hem de en kötü senaryoda olası durumlar saptanmaya çalışılmıştır. Küresel model olarak IPCC 5. Değerlendirme Raporu çalışmalarında kullanılan ve dünya da en çok kabul gören küresel modellerden biri olan HadGEM-2-ES modeli, bölgesel model olarak ise Akdeniz Bölgesi için daha önce bir çok çalışmada kullanılan RegCM4 modeli kullanılmıştır. İndislerin haritalanmasında ise CBS araçları kullanılmıştır.



Anahtar kelimeler: İklim indisi, iklim projeksiyonu, RCP, Kızılırmak Havzası, RegCM4, HadGEM2-ES

Abstract:
In this study, the inclinations of 19 indices recommnded by WMO are searched for Kızılırmak Basin for the period of 2013-2040 including near term of 2035 defined in IPCC report (2007). Data used for producing the indices are drived from HadGEM2-ES model by downscaling through RegCM4. The indices are accepted by WMO and produced by using parameters of maximum temperature, minimum temperature and daily precipitation. They are calculated for Kızılırmak Basin for period of 2013-2040 and mapped by using GIS tools. The study aims at building a perspective in projects and meausres of prevention against to possible adverse affects of climate change.
The period of study is determined 2013-2040 that is defined as near term in the IPCC report in 2007. Scenarios are RCP4.5 as mild and RCP8.5 as pessimistic. Thus, the study tries to find possible conditions in near term both aspects, the prospective one and the worst one. HadGEM2-ES, one of the most accepted model in the world and used in AR5-IPCC, is chosen as  GCM and RegCM4, before experimented by several instutes and applied for the Mediterranean Region,  is chosen as RCM. In terms of mapping, GIS tools are used.



Key Words: Climate indice, climate projections, RCP, Kızılırmak Basin, RegCM4, HadGEM2-ES