Merkezi hekim randevu sistemi (MHRS) ve devam eden muayene çalışma cetvelleri (DEMC)'nin romatoloji polikliniği'nde hasta devamsızlığına etkisi
Central versus on-site appointment system and causes of loss-to-follow-up in a tertiary-care rheumatology outpatient setting
Yazar: FIRAT OYMAN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KÜÇÜK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Okmeydanı Eğitim. ve Araştırma. Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Devamsızlık = Absenteeism ; Hasta randevuları = Appointments and schedules ; Hastane randevu sistemi = Hospital appointment system ; Merkezi hastane randevu sistemi = Central hospital appointment system ; Romatizmal hastalıklar = Rheumatic diseases ; Romatoloji = Rheumatology ; Takip = Stalke

Özet:
AMAÇ: Bir üçüncü basamak hastanenin tek hekim romatoloji polikliniğinde devam
eden muayene hekim çalışma cetvellerinin (DEMC) kullanılmaya başlanmasından
önce ve sonra ve takibe devam etme oranları ve randevu alma güçlüğünün
karşılaştırılması.
MATERYAL VE METOT: Bir üçüncü basamak hastanede 34 aylık bir dönemde
tek hekim romatoloji polikliniğine gelen hastaların demografik bilgileri, tanı kodları,
reçete kayıtları hastane veritabanından elde edildi. Çalışma dönemi yeni randevu
sisteminin başlama tarihine göre eski dönem ve DEMC dönemi olarak ayrıldı. Yeni
DMARD ya da immünsupresif ilaç tedavisi başlanan hastaların kontrole gelme
oranları hesaplandı, eski dönem ve DEMC dönemi karışık etki modelli lojistik
regresyon analizi ile karşılaştırıldı. Devamsızlık tarihi eski döneme ve DEMC
dönemine tekabül eden hastalar arasından rastgele örnekleme ile belirlenen kişilerle
telefon üzerinden bir yapılandırılmış görüşme yapılarak devamsızlık gerekçeleri
soruldu. Devamsızlık sebebi olarak randevu alma güçlüğü bildirenlerin oranları
kikare testi ile karşılaştırıldı. Muayene türleri ve vizit tanılarının değişimi kaba
oranlarla özetlenerek karşılaştırıldı.
BULGULAR: Çalışmada, 2088 tanesi (%29,6) DEMC döneminde, 4957 tanesi
(%70,4) eski dönemde olmak üzere 7045 hastanın verileri değerlendirildi. DEMC
döneminde eski döneme kıyasla randevusuz vizit oranları ve enflamatuar romatizmal
hastalık tanısı girilmemiş vizit oranları azalmıştır. DMARD ya da immünsupresif
tedavi verilen 774 hasta arasında yapılan analizde DEMC döneminde ilaç başlanmış
bir hastanın 3-6 hafta sonra kontrolüne gelme ihtimali eski dönemdeki bir hastaya
kıyasla %52 daha fazla bulundu. (OR: 1,52, %95 GA 1,16.1,99, p=0,003).
Devamsızlık nedenleri hakkında görüşme yapılan 165 hasta arasında yapılan
analizde devamsızlık nedeni olarak randevu alma güçlüğü belirtenlerin oranı eski
dönemde %40, DEMC döneminde %44 saptandı (p=0,49).
SONUÇ: DEMC sistemi ile randevusuz muayene oranları azalmış, enflamatuar
romatizmal hastalıklara ayrılan vizitler ve yeni DMARD/immünsupresif tedavi
başlayan hastaların kontrol oranları artmıştır. Devamsız hastalara göre randevu alma
güçlüğünde belirgin azalma gözlenmemiştir. Polikliniğe devamsız hastaların eski 
viii
dönemde ve DEMC döneminde kontrole gelememe sebebini randevu alma zorluğu
olarak bildirme oranı ise benzer bulunmuştur.
ANAHTAR KELİMELER: Romatoloji, MHRS, DEMC, takip, devamsızlık

Abstract:
CENTRAL VERSUS ON-SITE APPOİNTMENT SYSTEM AND CAUSES OF
LOSS-TO-FOLLOW-UP IN A TERTIARY-CARE RHEUMATOLOGY
OUTPATIENT SETTING
AIM: Compare the rates of follow-up visits and difficulty of making an appointment
as a cause of loss-to-follow-up before and after the implementation of an on-site
appointment system.
METHODS: Hospital database was used to collect data for visit dates, demographic
variables, diagnostic codes, and issued prescriptions spanning a 34-month period in a
single-physician outpatient rheumatology clinic of a tertiary care public hospital. The
study period was divided into two based on the initiation date of a new on-site
appointment system (DEMC). We calculated the rates of attending a follow-up visit
after starting a new DMARD or immunosuppressive treatment and fitted a mixed
effects logistic regression model to compare attendance in the two study periods. We
also conducted a structured telephone interview with absentees randomly selected
from the central vs on-site appointment periods.based on the final visit date. We
compare the rates of difficulty of making an appointment as the cause of absenteeism
in the study periods using a chi-squared test. We also summarized crude rates of visit
types and diagnoses for comparison between the two periods.
RESULTS: The study included 7045 patients, 4957 from the central-appointment
period, and 2088 from the on-site appointment period. The crude rates of visits
without appointment decreased and the rate of visits with an inflammatory rheumatic
disease increased in the on-site appointment period. A DMARD or
immunosuppressive treatment was initiated for 774 patients. The odds ratio for
attending the outpatient clinic for a follow-up within 3-6 weeks of treatment
initiation was 1.52 in the on-site appointment period compared to the central
appointment period (95% CI 1.16.1.99, p=0.003). On interviewing 165 absentees
randomly selected from the two study periods, the rate of stating the difficulty of
making an appointment as the cause of absenteeism was not significantly different
for the two study periods (40% vs 44% for the central vs on-site appointment periods
respectively. p=0.49).
CONCLUSIONS: Crude rates of visits with appointments and visits with an
inflammatory rheumatic disease were increased and significantly more patients
attended a follow-up after DMARD or immunosuppressive initiation after the 
x
implementation of an on-site appointment system. Whereas the proportion of
absentees finding it difficult to make an appointment remained relatively similar.
KEY WORDS: Rheumatology, MHRS, DEMC, follow-up, absenteeism