Van ili Çatak ilçesi yerel bal arısı (Apis Mellifera L.) populasyonlarının gezgin bal arısı populasyonları ile bazı morfolojik özellikler bakımından karşılaştırılması
Comparison of local honey bee of Van-Çatak with mobile honey bees in terms of some morphological characteristics
Yazar: SABRİYE ŞEYMA ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CENGİZ ERKAN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Gelecekte yürütülecek ıslah çalışmaları için yerel arı genotipleri oldukça önemlidir. Bu nedenle söz konusu populasyonlar üzerine etkili kontrolsüz gezgin arıcılık denetim altına alınmalıdır. Kontrolsüz gezgin arıcılığın yerel genotipler üzerindeki etkisini ortaya koymak amacıyla yürütülen bu çalışmada Van ili Çatak ilçesi çalışma alanı olarak seçilmiştir.
Çalışmada gezgin arıcıların sıklıkla tercih ettikleri Çatak ilçesinde iki köyden, beş yerel ve beş gezgin arıcıdan olmak üzere toplam 450 adet işçi arı örneği temin edilmiştir. Eter ile bayıltıldıktan sonra %70'lik etil alkol içeren kavanozlara yerleştirilen işçi arılarda toplam 21 adet morfolojik özellik ele alınmıştır. Üzerinde durulan özelliklerden sürekli değişkenler için tanımlayıcı istatistikler; ortalama, standart hata, minimum ve maksimum değer olarak ifade edilmiştir. Bu özellikler bakımından grup ortalamalarını karşılaştırmada ise Student t testi kullanılmıştır. İstatistik analizler sonucunda yalnızca T3 (3. tergit genişliği) ve CI (kübital indeks) bakımından genotip grupları arasında fark önemli bulunurken (p< 0.05) diğer özellikler bakımından fark bulunmamıştır.
Ülkenin milli değerleri arasında yer alan ve yakın zamanlarda ıslah çalışmalarına kaynak olacak popülasyonlar Anadolu'nun ücra köşelerinde bulunabiliyor olsa da gezgin arıcılık kontrol altına alınamazsa değerli genotiplerin elden çıkması kaçınılmazdır.

Anahtar kelimeler: Bal arısı (Apis mellifera L.), Gezgin arıcılık, Morfolojik özellikler, Yerel ekotip, Van

Abstract:
Domestic honey bee genotypes are very important for future breeding studies.
Therefore, effective uncontrolled migratory beekeeping on these populations should be
controlled. In this study carried out with the aim of revealing the effect of uncontrolled
migratory beekeeping on local genotypes, Çatak district of Van province was chosen as
the study area.
In this study, a total of 450 worker bees samples were obtained from two
villages, five local and five migratory beekeepers in Çatak district, which is preferred by
migratory beekeepers. A total of 21 morphological features were discussed in worker
bees placed in jars containing 70 % ethyl alcohol after being knocked out with diethyl
ether. Descriptive statistics for continuous variables; the mean is expressed as standard
error, minimum and maximum. Student t test was used to compare group means in
terms of these characteristics. As a result of statistical analysis, only T3 (3rd tergite
width) and CI (cubital index) differences were found to be significant between genotype
groups (p <0.05), but there were no differences in other characteristics.
Although the populations that are among the national values of the country and
which will be the source of recent breeding activities are located in the remote corners
of Anatolia, it is inevitable that valuable genotypes will come out of hand if the
beekeeping is not controlled.

Keywords: Domestic ecotype, Honey bee (Apis mellifera L.), Migratory
beekeeping, Morphological traits, Van City