Karakaya baraj gölü su kalitesinin zooplankton kompozisyonu ile değerlendirilmesi
Evaluation of zooplankton composition and water quality in Karakaya dam lake
Yazar: DUYGU ÖZHAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DİDEM OĞUZKURT
İnönü Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology
Dizin: Limnoloji = Limnology ; Su kalitesi = Water quality

Özet:
Fırat Nehri üzerine kurulmus olan Karakaya Baraj Gölü, Atatürk Barajı veKeban Barajı'ndan sonra 3. büyüklükteki baraj gölüdür. Malatya li çevre yerlesimalanları tarafından balıkçılık, sulama ve rekreasyonal amaçlı kullanılmaktadır.Malatya li artım tesisinin isletime açılmasına kadar kanalizasyon ve sanayiatıklarına maruz kalan Karakaya Baraj Gölü, yerlesim alanlarına yakın olması nedeni iletarım alanlarından gelen kirleticilerin dogrudan etkisi altındadır.Çalısma alanında su sisteminin karakterini belirlemek için altı örnekleme noktasıseçilmistir. Ekim 2005-Kasım 2006 tarihleri arasında belirlenen örneklemenoktalarından aylık olarak 11 örnekleme yapılmıstır. Her örnekleme döneminde suyunfiziksel ve kimyasal degiskenleri ölçülmüstür. Karakaya Baraj Gölü'nde aylık olarakbelirlenen örnekleme noktalarına ait zooplankton örnekleri alınmıstır. Zooplanktonikgruplar Rotifera, Cladocera ve Copepoda olmak üzere 20 taksa olarak tanımlanmıstır.Rotifera baraj gölünün en yogun bulunan grubudur. Keratella cochlearis, Polyarthravulgaris ve Asplanchna priodonta en yogun bulunan türlerdir.Örnekleme noktalarında tanımlanan türlerin dagılımı sıklık, yogunluk, baskınlık,çesitlilik ve benzerliklerine göre analiz edilmistir. Bu sonuçlar UPGMA, CCA(Kanonik Uyum Analizi) ile test edilmistir. CCA, zooplankton dagılımını etkileyençevresel faktörler ile zooplankton üzerine iki ayrı veri setine uygulanmıstır. UPGMAanalizi ile zooplankton ve çevresel faktörler arasındaki iliski benzerlik yönünden analizedilmistir.Su kalite degerlerine göre gölün trofik seviyesi, ultraoligotrofik ve mezotrofikseviyedeyken, zooplankton türleri -mezosaprobik ve oligosaprobik--mezosaprobikseviyededir. Sonuç olarak gölün mezotrofik seviyede oldugu bulunmustur.ANAHTAR KELMLER: Limnoloji, su kalitesi, zooplankton, Karakaya BarajGölü, biyoçesitlilik, biyolojik izleme, UPGMA,Kanonik Uyum Analizi (CCA)

Abstract:
Karakaya Dam Lake, the third biggest dam lake after Atatürk and Keban DamLakes, was established in 1987 on River Euphrates, Turkey. The lake is mainly used forfishing, recreational activity and irrigation by the neighboring communities of the cityof Malatya and Elazıg.Before the beginning of the treatment of Malatya city sewages in 2004, this lakewas polluted directly for many years. Besides this, agricultural pollutants such aspesticides and other chemicals are the main contributing sources for the pollution of thelake.Six sampling points, representing the whole water body, were selected. Elevenwater samples from the selected locations were collected monthly between October2005 and November 2006, and the physico-chemical characteristics of water weredetermined. Zooplankton content of water from these points was also determined. Theresults showed that zooplankton were belong to 20 taxa from Rotifera, Cladocera andCopepoda. Rotifera group members were the most abundant in the lake. Keratellacochlearis, Polyarthra vulgaris and Asplanchna priodonta were the denser species.Distribution of the identified species among sampling locations were examinedaccording to frequency, density, dominance, diversity and similarity. These results weretested by Unweighted Pair-Group Method Using Arithmetic Averages (UPGMA) andCanonical Correspondences Analysis (CCA). The CCA was performed on zooplanktonand environmental factors that influence the distribution of zooplankton. UPGMAanalysis was carried out to detect the relationship between zooplankton andenvironmental factors. Classification of similar sampling points was based onzooplankton species.According to water quality values, the trophic level of the Dam Lake wasdetermined as ultra-oligotrophic and mesotrophic level, while zooplankton species were-mesosaprobic level. These results showed that the lake is found to be as mesotrophic.KEYWORDS: Limnology, water quality, zooplankton, Karakaya Dam Lake,biodiversity, biomonitoring, UPGMA, canonical correspondenceanalysis (CCA).