Lise öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığı, ruhsal durum ve uyku kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of smartphone addiction, mental status and sleep quality in HİGH school students
Yazar: HATİCE AYGAR
Danışman: PROF. DR. ALAETTİN ÜNSAL
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Akıllı telefonlar = Smartphones ; Bağımlılık = Dependency ; Cep telefonu = Mobile phone ; Lise öğrencileri = High schools students ; Psikolojik durum = Psychological status ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Çalışmanın amacı; lise öğrencileri arasında akıllı telefon bağımlılığı sıklığının saptanması, ilişkili olduğu düşünülen bazı değişkenlerin incelenmesi, ruhsal durum ve uyku kalitesinin değerlendirilmesidir. Çalışma, 01 Aralık 2019 – 01 Haziran 2020 tarihleri arasında Eskişehir il merkezi ve Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Araştırma Bölgesi'nde bulunan üç ilçede (Sivrihisar, Alpu ve Beylikova) eğitim ve öğrenim görmekte olan lise öğrencileri üzerinde yapılan kesitsel tipte bir araştırmadır. Çalışmaya katılmayı kabul eden akıllı telefon kullanıcısı 4,088 öğrenci çalışma grubunu oluşturmuştur. Akıllı telefon bağımlılığı, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Versiyonu ile; anksiyete ve depresyon, Hastane Anksiyete Depresyon Ölçeği ile; yalnızlık UCLA Yalnızlık Ölçeği Kısa Formu ile; uyku kalitesi ise Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi ile değerlendirilmiştir. Veriler ki-kare testi, Mann Whitney U testi ve çoklu lojistik regresyon analizi ile değerlendirilmiştir. Öğrenciler arasında akıllı telefon bağımlılığı sıklığı % 44.2 olarak bulunmuştur. Çalışmamızda kadın olmak, A tipi kişilik, parçalanmış aile tipi, günlük akıllı telefon kullanma sıklığının >50 olması, akıllı telefon kullanımı konusunda kendini sınırlandıramama, bildirim ile ilgili uyarı almaksızın akıllı telefonu kontrol etme, boş zaman aktivitesi olmaması, gazete-kitap okuma alışkanlığı olmaması, anksiyete, depresyon, yalnızlık ve kötü uyku kalitesinin akıllı telefon bağımlılığı için risk faktörleri arasında olduğu saptanmıştır. Çalışmada akıllı telefon bağımlılığının lise öğrencileri için önemli bir halk sağlığı sorunu olduğu görülmüştür. Akıllı telefon bağımlılığının nedenleri ve yol açtığı sonuçların ortaya konulması için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. Öğrenciler, ebeveynler, öğretmenler ve okul yöneticilerine yönelik doğru akıllı telefon kullanımı ile ilgili eğitimlerle bağımlılığın önüne geçilebileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of the study is to determine the frequency of smartphone addiction and factors thought to be related, to evaluate the mental status and sleep quality in high school students. This study is a cross-sectional study conducted on high school students who are being educated on Eskişehir city center and three county (Sivrihisar, Alpu and Beylikova)  that are located in Eskişehir Osmangazi University education and research region between December 1st 2019 and June 1st 2020. The study group consisted of 4,088 smartphone user students who accepted to join the study. Smartphone addiction was evaluated with Smartphone Addiction Scale Short Version; anxiety and depression was evaluated with Hospital Anxiety and Depression Scale; loneliness was evaluated with UCLA Loneliness Scale Short Form and sleep quality was evaluated with Pittsburgh Sleep Quality Index. The data were evaluated with chi-square test, Mann Whitney U test and multiple logistic regression analyses. Among the students smart phone addiction frequency was found to be 44.2%. In the study; being female, type A personality, broken family type, having daily smartphone usage frequency of over 50, not being able to limit self about smartphone usage, checking the smartphone without receiving any notificiation, not having leisure activity, not having the habit of reading newspaper-book, anxiety, depression, loneliness and bad sleep quality were found to be among the risk factors for smartphone addiction. In the study it was seen that smartphone addiction is an important public health problem in high school students. More comprehensive studies are needed to reveal the causes and consequences of smartphone addiction. It's thought that smartphone addiction may be prevented with educations intended for students, parents, teachers and school administrations.