Dönemin fikri ve siyasi ortamı içerisinde Devlet Gazetesi
Devlet Newspaper in the intellectual and political environment of the period
Yazar: NAGİHAN EREN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ARIKAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution

Özet:
Adnan Menderes Hükümeti'ne 27 Mayıs 1960'ta askeri müdahale ile yönetimden el çektirilmesi, Türk siyasi tarihinin yirmi yıllık dönemini şekillendirecek gelişmelere neden olmuştur. Mevcut hükümete yapılan askeri müdahale sonrasında hazırlanan ve Türk demokrasi tarihinde liberal açılımlara öncülük etmiş olan 1961 Anayasası'na, dünyada yükselen Marksizm dalgası da eklenince Türk solu hızlı mesafe kaydetmiştir. 1968 dünya gençlik eylemleriyle ise sol kesimin aktivitesi zirve noktasına ulaşmıştır. Bu dönemde sosyalist eğilimin Türkiye İşçi Partisi ile siyasallaşması, aydın kadrosunun ve basın-yayın organlarının devrim planları ile öğrenci, işçi, memur, vb. örgütlerinin düşünsel düzeyde genişleme çalışmaları sol düşüncenin kitleselleşmesini sağlamıştır. 
Türk milliyetçileri bütün bu gelişmeler karşısında kültürel faaliyetleriyle çalışmalarına devam ederken Alparslan Türkeş'in Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi'ne (CKMP) genel başkan seçilmesiyle Türk milliyetçiliği fikri, siyasal alanda temsil edilmeye başlanmıştır. CKMP'nin 1969'da Milliyetçi Hareket Partisi'ne (MHP) dönüşmesi ise Türk milliyetçiliği düşüncesine ivme kazandırmış, MHP Marksizm'e karşı doktriner sağ düşüncenin temsilciğini yapmıştır. Devlet gazetesi ise MHP'nin siyasi hayatına başlamasından kısa bir süre sonra yayın hayatına girmiş ve MHP'nin gayri resmi yayın organı olmuştur. Gazete, Türk milliyetçiliğinin fikir inşacısı ve kanaat önderlerini bünyesinde birleştirirken milliyetçi tabana fikri rehberlik yapmıştır. Bu çalışma ile Devlet gazetesinin Türkiye'de 1960 sonrasında başlayan ve 1980'li yıllara kadar devam eden toplumsal ve siyasal konjonktürel yapı içerisindeki yeri ve önemi ortaya konulmakta, Türk siyasi tarihi içerisindeki faaliyetlerine odaklanılmaktadır. Zira Devlet gazetesi bir basın-yayın organı sıfatından öte, camianın fikri manada çatı örgütü ve kitleye olan etkisiyle de mobilizatör ve koordinatör olarak tanımlanabilir. Çalışmada MHP'nin ve Devlet gazetesi bünyesinde birleşen milliyetçi kanaat önderlerinin siyasal düzen tasavvurları ile 1980 sonrasındaki siyasi sürecin inşasında etkili oldukları savunulmaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Devlet Gazetesi, Milliyetçi Hareket Partisi, Türk Milliyetçiliği, 1968 Dünya Gençlik Eylemleri, Marksizm

Abstract:
The abdication of the Adnan Menderes Government by military intervention on 27 May 1960 caused developments that would shape the twenty-year period of Turkish political history. The Turkish left made rapid progress when the rising wave of Marxism in the world was also added to the 1961 Constitution, which was prepared after the military intervention against the current government and pioneered liberal initiatives in the history of Turkish democracy. With the world youth actions of 1968, the activity of the left has reached its peak. In this period the politicization of the socialist tendency with the Workers' Party of Turkey, the intellectual expansion efforts of the organizations with the revolutionary plans of the intellectual staff and the media organs, students, workers, civil servants, etc. have led to the massification of leftist thought. While Turkish nationalists continued to work with their cultural activities in the face of all these developments, the idea of Turkish nationalism was began to be represented in the political arena with the election of Alparslan Türkeş as the chairman of the Republican Peasant Nation Party (CKMP). The transformation of the CKMP into the Nationalist Movement Party (MHP) in 1969 accelerated the idea of Turkish nationalism, the MHP represented the doctrinal right-wing thought against Marxism. The Devlet newspaper, on the other hand, entered the broadcast life shortly after the MHP started its political life and became the unofficial publication of the MHP. While incorporating the opinion builders and opinion leaders of Turkish nationalism, the newspaper provided intellectual guidance to the nationalist base. With this study the place and importance of the Devlet newspaper in the social and political conjectural structure that started in Turkey after 1960 and continued until the 1980s is revealed, and its activities in the Turkish political history are focused. Because the Devlet newspaper can be defined as a mobilizer and coordinator, beyond being a press organ, with the influence of the community on the umbrella organization and the audience. Because the Devlet newspaper can be defined as a mobilizer and coordinator, beyond being a press organ with also umbrella organization of the community in the intellectual sense and the effect on the audience. In the study, it is argued that the nationalist opinion leaders united within the body of the MHP and the Devlet newspaper were influential with the political order conceptions and the construction of the political process after 1980.

Key Concepts: Devlet Newspaper, Nationalist Movement Party, Turkish Nationalism, 1968 World Youth Actions, Marxism