Örgütsel bağlılık ve sanal kaytarma arasındaki ilişkide örgütsel sinizmin rolü
The role of organizational cynicism in the relationship between organizational commitment and cyberloafing
Yazar: ELİF ATICI
Danışman: DOÇ. DR. LEYLA İÇERLİ
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Sanal kaytarma, çalışanların iş saatleri içerisinde işleriyle ilgili olmayan faaliyetlerle (sosyal medya kullanımı, internet üzerinden alışveriş, oyun oynama vb.) meşgul olmaları olarak tanımlanmaktadır. Bu durumun, günümüzde internet kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte iş yerlerinde sıkça karşılaşılan bir problem haline geldiği iddia edilmektedir. Çalışanların görevlerine yeterince odaklanmamaları ve iş disiplininden sapmaları, iş verimliliğinde ve örgütsel bağlılıkta olumsuz sonuçların kaynağı olabilmektedir. Örgütsel sinizm, sanal kaytarma ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişkide aracı rol oynayabilir. Sinik çalışanlar, örgüte karşı olumsuz duygularını internet üzerinden iş dışı aktivitelere yönelerek ifade edebilirler. Örgütsel sinizm düzeyleri yüksek olan çalışanların, örgüte olan bağlılık düzeyleri düşük olabilir ve bu örgütsel bağlılığın sanal kaytarma üzerindeki etkisini farklılaştırabilir. Bu çalışmanın amacı; örgütsel bağlılık düzeyleri ile sanal kaytarma davranışları arasındaki ilişkide örgütsel sinizmin aracı etkisinin olup olmadığı, varsa ne düzeyde olduğunu ortaya koymaktır. Araştırmanın evrenini, Aksaray Milli Eğitim Müdürlüğünde görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Örneklemi ise, kolayda örnekleme yöntemiyle rastgele seçilmiş 392 ilköğretim kademesindeki öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada, anket formunda yer alan "Kişisel Bilgi Formu"nun yanı sıra Örgütsel Sinizm Ölçeği, Sanal Kaytarma Ölçeği ve Örgütsel Bağlılık Ölçekleri kullanılmıştır. Değerlendirmeye alınan ölçek verileri SPSS 26.0 paket programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Çalışmada geçerlik-güvenilirlik analizleri, normallik analizleri, korelasyon analizi, regresyon analizi ve demografik faktörler ile değişkenler arasındaki ortalama farklılıkları tespit edilebilmek amacıyla farklılık analizleri (One-Way Anova- Bağımsız Örneklem T testi) gerçekleştirilerek bulgular elde edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda çalışanların örgütsel bağlılık düzeylerinin sanal kaytarma davranışlarını etkilediği ve bu etkide örgütsel sinizmin aracı rolünün olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Cyberloafing is defined as employees engaging in activities that are not related to their work (social media use, online shopping, playing games, etc.) during work hours. This situation has become a common problem in workplaces with the widespread use of the internet today. A lack of focus on one's duties and deviations from work discipline on the part of employees can give rise to negative outcomes in terms of work productivity and organisational commitment. The mediating role of organizational cynicism in the relationship between cyberloafing and organizational commitment is a potentially fruitful avenue for further investigation. Cynical employees may express their negative feelings towards the organisation by engaging in non-work activities over the internet. Employees with high levels of organisational cynicism may have low levels of commitment to the organisation and this may differentiate the effect of organisational commitment on cyberloafing. The aim of this study is to reveal whether there is a mediating effect of organisational cynicism in the relationship between organisational commitment levels and cyberloafing behaviours, and if so, at what level. The population of the study consists of teachers working in Aksaray Directorate of National Education. The sample consists of 392 primary school teachers randomly selected by convenience sampling method. Relational survey method was used in the research. In addition to the 'Personal Information Form' in the questionnaire form, Organisational Cynicism Scale, Virtual Shirking Scale and Organisational Commitment Scales were used in the research. The evaluated scale data were analysed through SPSS 26.0 package programme. In the study, validity-reliability analyses, normality analyses, correlation analyses, regression analyses and difference analyses (One-Way Anova - Independent Sample T test) were performed to determine the mean differences between demographic factors and variables. As a result of the analysis, it was determined that employees' organizational commitment levels affect their cyberloafing behaviors and organizational cynicism has a mediating role in this effect.