Hiperkolesterolemik dislipidemik çocuklarda kardiovasküler risk belirteci olarak Lipoprotein ilişkili Fosfolipaz A2 düzeyi
Lipoprotein associated Phospholipase A2 level as a risk marker of cardiovasculer disease in hypercholesterolemic dyslipidemic children
Yazar: BELKIZ ÖNGEN
Danışman: PROF. DR. FERHAN GİRGİN SAĞIN
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Fosfolipazlar A = Phospholipases A ; Hiperkolesterolemi = Hypercholesterolemia ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Lipidler = Lipids ; Lipoproteinler = Lipoproteins ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Aterosklerotik hastalıklar; en önemli morbidite ve mortalite sebebi olduklarından bu süreçlerde koruyucu ve erken tanı önemlidir. İnflamasyonun ve hiperkolesteroleminin aterogenez patogenezinde önemli rol oynadığı bilinmektedir. Lipoprotein ilişkili fosfolipaz A2 (Lp-PLA2), okside fosfatidilkolinleri hidroliz ederek lizofosfatidilkolin ve okside serbest yağ asidleri gibi potent proinflamatuvar ajanların oluşmasına neden olur. Sistemik inflamatuvar süreçlerde artış göstermeyen, ancak aterosklerotik inflamatuar süreçte plak içinde üretilen bu enzimin erişkin olgularda aterosklerotik plağın rüptüre olma riskini gösterdiği son yıllarda ortaya konmuştur. Bu çalışmanın da amacı, erken aterosklerotik değişikliklerin görüldüğü bilinen hiperkolesterolemik dislipidemik çocuklarda Lp-PLA2 düzeyinin belirlenmesi ve ateroskleroz gelişiminin diğer belirteçleriyle (`karotis intima media kalınlığı-IMT' ve `flow mediated dilatation-FMD') ilişkisinin ortaya konmasıdır.Çalışmamıza; EÜTF Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları AD, Metabolizma BD Polikliniği'nde izlenen 43 hiperkolesterolemik dislipidemik ve benzer yaş grubunda (2-17 yaş arası) 24 sağlıklı çocuk dahil edilmiştir. Demografik bilgiler ve aile anamnezi alındıktan sonra serum örneklerinde rutin parametreler (total kolesterol, LDL, HDL, trigliserid, glukoz düzeyleri) otoanalizörde çalışılmıştır. Lp-PLA2 düzeyleri ise otoanalizörde (LX20 Beckman Coulter Syncron LX 20) türbidimetrik immunassay prensibiyle hazırlanmış kitle (PlacTest, DiaDexus Inc., USA) tayin edilmiştir. Ayrıca EÜTF Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları AD, Kardiyoloji BD'da yüksek rezolusyonlu B-mode ultrasonografi ile olguların IMT ve FMD değerleri ölçülmüştür.Dislipidemik grubun TK (p=0.000), HDL (p=0.041), LDL (p=0.000), TG (p=0.022) ve Lp-PLA2 (p=0.000) değerleri kontrol grubundan anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Yine bu grubun IMT değerleri anlamlı yüksek (p=0.001), FMD değerleri ise anlamlı düşüktür (p=0.001). Lp-PLA2 ile TK (R=0.41, p=0.001), LDL (R=0.36, p=0.004), IMT (R=0.44, p=0.019) arasında pozitif, Lp-PLA2 ile FMD arasında zayıf negatif korelasyon (R=-0.15, p=0.446) vardır.Sonuçta, ülkemizde hiperkolesterolemik dislipidemik çocuklarda ilk kez Lp-PLA2 miktarının araştırıldığı bu çalışmada, kardiyovasküler risk belirteci olarak rol oynayacak şekilde Lp-PLA2 düzeyinin bu olgularda arttığı gösterilmiştir. Bu artışın, aterosklerozun diğer belirteçleri olan karotis IMT ve endotel FMD bulguları ile korele olması önemlidir. Lp-PLA2 ölçümü, hiperkolesterolemik dislipidemik çocuklarda erken aterosklerotik değişimlerin saptanmasında önemli bir belirteç olarak rol oynayabilir ve özellikle IMT ve FMD'nin ölçülemeyeceği durumlarda tanıda kullanılabilir. Yine Lp-PLA2 miktarları, bu olgularda kan lipidlerinin düzenlenmesinde daha uygun ve agresif tedavilerin gerekliliğini saptamak ve tedavi etkinliğini izlemek için klinik yararlığa sahip bir parametre olarak rol oynayabilir.

Abstract:
Atherosclerotic diseases are the most important causes of morbidity and mortality in developed countries therefore prevention and early diagnosis is crucial. Inflammation and hypercholesterolemia are known to play an important role in the pathogenesis of atherogenesis. Lipoprotein associated phospholipase A2 (Lp-PLA2) is an enzyme that hydrolysis oxidized phosphatidylcholine producing potent pro-inflammatory agents like oxidized free fatty acids and lysophosphatidylcholine. Recent research has shown that this novel marker is produced in the process of inflammatory atherosclerosis and does not come to stage in systemic inflammatory process, thus it is proposed to show the tendency of atherosclerotic plaque rupture in adult patients. The purpose of this study is to determine Lp-PLA2 mass in dyslipidemic hipercholesterolemic children who are known to have early atherosclerotic changes and evaluate the relationship between Lp-PLA2 and known markers (carotid intima media thickness-IMT and flow mediated dilatation-FMD) of atherosclerosis.Our study included 43 hypercholesterolemic dyslipidemic children who admitted to EUTF Department of Pediatrics, Division of Metabolism. Twenty-four healthy children of similar age group (2-17 years) formed the control group. Demografic information and family history were obtained from all cases. Routine parameters (total cholesterol, LDL, HDL, triglycerides, glucose) were analyzed in serum samples. Lp-PLA2 mass were determined with a turbidimetric immunoassay method (PlacTest, DiaDexus Inc., USA) applied to an automated clinical chemistry analyzer (LX20 Beckman Coulter Syncron LX 20 Clinical System). Carotid IMT and FMD measures of all cases were conducted by a blind method, with a high resolution B- mode ultrasound in EUTF Department of Pediatrics, Division of Cardiology.In dyslipidemic group TK (p=0.000), HDL (p=0.041), LDL (p=0.000), TG (p=0.022) ve Lp-PLA2 (p=0.000) values were significantly higher than the control group. IMT values were significantly high (p=0.001), and FMD values were significantly low (p=0.001) in the patient group. Positive correlations were established between Lp-PLA2 and TK (R=0.41, p=0.001), LDL (R=0.36, p=0.004), IMT (R=0.44, p=0.019) and a poor negative correlation was established between Lp-PLA2 and FMD (R=-0.15, p=0.446).Lp-PLA2 mass was searched for the first time in hypercholesterolemic dyslipidemic children in our country. We showed that Lp-PLA2 mass is increased in this group, thus similar to adults, this novel marker may be used to determine the cardiovasculer risk in dyslipidemic children. An important finding of this study is that the Lp-PLA2 mass increase is correlated with other markers of atherosclerosis such as IMT and FMD. Lp-PLA2 mass can be used as a marker in hypercholesterolemic children to determine early atherosclerotic changes and to decide on further follow up treatment protocols.