Matematik öğrenme güçlüğü (Diskalkuli) hastaları ve sağlıklı kontrollerde sayı işleme performansının değerlendirilmesi
Evaluating the performance of number processing on patients with having math learning disabilities (Dyscalculia) and healthy subjects
Yazar: İPEK ÇELİKAĞ
Danışman: PROF. DR. METEHAN ÇİÇEK ; PROF. DR. ÖZGÜR ÖNER
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Davranış = Behavior ; Matematik = Mathematics ; Matematiksel kavramlar = Mathematical concepts ; Saygı = Respect ; Öğrenme = Learning ; Öğrenme bozuklukları = Learning disorders ; Öğrenme güçlüğü = Learning difficulty

Özet:
Sayı algısında sorunlarla ilişkili olabileceği ileri sürülen diskalkulinin, beyinde hangi çalışma bozuklukları nedeniyle ortaya çıktığı bilinmemektedir. Toplumda %5 gibi çok yüksek bir oranda görülen matematik öğrenme güçlüğünün beyindeki mekanizmaları hakkında ek bilgi edinmek toplumsal fayda sağlayacaktır. 
Sunulan çalışma öncesinde, Ankara ili, Çankaya ve Mamak ilçelerinden seçilen, toplam 13 ilkokulda 1944 ilkokul 3.sınıf öğrencisi matematik öğrenme güçlüğü açısından, matematik başarı testleri, hesaplama performansı testi ve RAVEN testi ile taranmıştır. Sunulan tez çalışması kapsamında bu tarama verileri arasından yaş, zekâ ve el tercihi bakımından farklı olmayan şekilde seçilen matematik öğrenme güçlüğü olan ve sağlıklı öğrenme gösteren çocuklar deneye katılmıştır. Matematik öğrenme güçlüğü (diskalkuli) görülen hastalarda sayı işleme performansını, sağlıklı bireylerle karşılaştırarak, bu iki grupta ne gibi farkların olduğunun incelenmesi amaçlanmıştır. Sayısal algı, görsel uzaysal uyaranlarla davranışsal olarak hasta/kontrol farkı açısından karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Hem deney hem de kontrol grubuna bilgisayarda nokta karşılaştırma, sembolik sayı karşılaştırma ve zihinsel sayı doğrusu testleri uygulanmıştır. Çocuklar, uzman psikiyatrist tarafından diğer psikiyatrik bozuklukların varlığı ve uzman psikolog tarafından zekâ düzeyi (WISC-R testi ile) açısından değerlendirilmiştir. Ayrıca uygulanan paradigmanın araştırma sonrasında yapılacak olan görüntüleme çalışmasında da kullanılması amaçlanmıştır.
Diskalkuli grubunun matematik becerileri sağlıklı kontrollerle karşılaştırıldığında, gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Buna karşın bilgisayarda uygulanan nokta karşılaştırma, sayı karşılaştırma ve zihinsel sayı doğrusu testlerinde diskalkulik çocukların reaksiyon zamanları ve doğruluk yüzdeleri kontrol grubu sağlıklı çocuklardan anlamlı olarak farklı bulunamamıştır. Hasta ve kontrol grupları oluşturulurken uygulanan yaş, zekâ ve el tercihi kriterlerinin eşleştirilmesi ve kullanılan paradigmanın farklılığı literatürle uyumsuzluğun nedeni olabilir. Fakat uygulanan bu paradigma ileriki görüntüleme çalışmalarında diskalkuli hastaları ile sağlıklı kontroller arasındaki beyin işlev farklılıklarının uygun bir şekilde test edilmesine olanak sağlayabilir.

Abstract:
It is not known that what malfunctions in the brain causes dyscalculia, which propounded that may be associated with the problems in perception of numbers. To obtain the additional information about mechanisms of mathematic learning difficulties, which seen in the community at a very high rate of %5 in brain will provide social benefits to the society.
Before the present study, 1944 3rd grade primary school students selected from 13 primary schools in Mamak and Çankaya districts of Ankara Province, were screened by math achievement tests, calculations performance tests and RAVEN test, in terms of mathematics learning disabilities. Through scanned data, children with mathematics learning difficulties and healthy individuals who were selected with no differences in terms of age, intelligence and handedness participated in the experiment. Number processing performance of patients with mathematics learning disabilities compared to healthy individuals to examine what kind of difference in these two groups. Number sense is evaluated by visuospatial stimuli in behavioral task in terms of patients/control difference. Dot comparison, symbolic number comparison and mental number line tests on computer were applied to the both experimental and control groups. Children were evaluated by an expert psychologist in terms of level of intelligence (WISC-R test) and by an expert psychiatrist in the way of the presence of other psychiatric disorders. Also, the applied paradigm is intended to use in brain imaging studies, which will be performed after this research. 
When compared math skills of dyscalculia group with healthy controls, there was a significant difference between these two groups. However, there was no significant difference between dyscalculic children and healthy control group, in terms of reaction times and accuracy percentages in computer implemented dot comparison, number comparison and mental number line tests. Difference of paradigm and matching age, intelligence and handedness criteria that applied when creating the patient and control groups may be the causes of literature mismatch. However, this applied paradigm could allow testing of brain function differences in an appropriate manner between dyscalculia patients and healthy controls in further imaging studies.