Öğretmenlerin çokkültürlülük ve çokkültürlü eğitim hakkındaki görüşlerinin belirlenmesi (Diyarbakır ili örneği)
Teachers views on multiculturalizm and multicultural education: A Diyarbakır case study
Yazar: YELİZ KAYA
Danışman: DOÇ. DR. MİKAİL SÖYLEMEZ
Dicle Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Dünyamız büyük bir hızla değişmekte ve gelişmektedir. Çok farklı etnik ve kültürel grupların yaşadığı ülkeler, birlikte huzur içinde yaşamanın yollarını aramakta, siyasi yapılarını ve eğitim sistemlerini beraber yaşamayı kolaylaştıracak şekilde yeniden tasarlamaktadır. Bu nedenle, çokkültürlülük ve çoğulculuk meseleleri son zamanlarda en çok tartışılan konular olmuştur. Çoğulcu ve çokkültürlü bakış açısını geliştirmek ve farklı etnik, dini ve kültürel grupların beraber yaşama zeminini oluşturmak isteyen ülkeler, eğitim sistemlerinde önemli değişiklikler yapmış ve yapmaktadırlar.  Örneğin, çokkültürlülüğü bir felsefe haline getiren, İngiltere ve Kanada gibi ülkeler, egemen diller dışındaki dilleri eğitim sitemlerine entegre etmiştir.  Çokkültürlülük, çoğulcu ve içermeci demokrasinin en önemli bileşeni olarak görülmektedir. Çokkültürlü eğitim, iki dilli eğitim ve anadilde eğitim gibi konular, son yıllarda Türkiye?de de önemli araştırma alanlarından biri olmuştur.  
	Bu çalışmada,  öğretmenlerin çokkültürlülük, çokkültürlü eğitim ve iki dilli eğitim hakkındaki düşünceleri tespit etmek için bir ölçek geliştirilmiştir. Bir pilot uygulama yapılarak, ölçek güvenirlik ve geçerlilik testlerinden geçirilmiştir. Geliştirilen ölçek, Diyarbakır ilinde görev yapan Sınıf, Sosyal Bilgiler ve Türkçe öğretmenlerinden oluşan toplam 426 kişilik bir örnekleme uygulanmıştır. Elde edilen verilerin girişi yapıldıktan sonra, istatistik programı kullanılarak analiz edilmiştir.  Ölçeğe,  Cronbach Alpha güvenirlik analizi yapılmış ve ölçeğin güvenirlik katsayısı .79 olarak bulunmuştur. Yapılan faktör analizi sonucunda, ölçekteki maddelerin dört faktör altında toplandığı ve varyansın %43,83?ünü açıkladığı tespit edilmiştir. Verilerin analizi için bu dört boyutun ortalamaları alınmış ve demografik değişkenlerle olan ilişkileri Mann Whitney U ve Kruskal Wallis Testleri yapılarak incelenmiştir. Öğretmenlerin çokkültürlü eğitim konusunda yüksek düzeyde olumlu görüş bildirdikleri saptanmıştır. Ayrıca dört alt boyut ile etnik köken ve cinsiyet gibi bazı değişkenler arasında da anlamlı ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. 



Anahtar Kelimeler: Çokkültürlülük, Çokkültürlü Eğitim, İki Dilli Eğitim, Anadilde Eğitim

Abstract:
The world has been rapidly changing and developing. Countries with diverse ethnic and cultural groups seek ways to integrate differences and create a system in which differences live in peace and harmony. These countries have reformed their political and economic systems in order to provide a base for peaceful coexistence among various cultures and ethnic groups. As a result, multiculturalism and pluralism are popular research areas in all parts of the world in the last decades. In order to develop plural and multicultural perspectives and create a system in which cultural differences are celebrated, many countries have changed their educational philosophies and systems. For example, the United Kingdom and the United States have integrated minority languages in their educational system as languages of instruction. Multiculturalism is also seen a crucial element of plural and inclusive democracy. Multicultural education, bilingual education and education in mother tongue are also hotly debated in Turkey in recent years.
	In this study, a survey instrument was developed to determine elementary and middle school teachers? perspectives on multiculturalism, multicultural education and bilingual education. A pilot study was conducted to verify the reliability and validity of the survey instrument. After developing the instrument, a sample of 426 teachers was taken from the target population of elementary school, social science studies, and Turkish language teachers. Fallowing the data entry process, a statistical program was used to analyze the results. Cronbach Alpha was used to measure the reliability of the instrument. The reliability coefficient of the instrument was 79. After Factor Analysis, four main factors were determined. For the analysis, the relationship between these factors and demographic variables was tested by using Mann Whitney U ve Kruskal Wallis tests. The results of the study show that teachers have quite positive views about multiculturalism, multicultural education, and bilingual education. Also, there is a strong relationship between ethnic origin and teachers? views on multicultural education. 



Key words: Multiculturalism, Multicultural Education, Bilingual Education, and Education in Mother Tongue.