Göroglinin tugilişi destanı-Özbek varyantı (inceleme-metin-çeviri-dizin-ek)
The Epic of the birth of Gorogli-the Uzbek version (Research-text-translation-indek-appendix
Yazar: AYHAN ÇELİKBAY
Danışman: PROF.DR. İRİSTAY KUÇKARTAYEV
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2000
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Destanlar = Epics ; Köroğlu Destanı = Köroğlu Epic ; Özbek edebiyatı = Uzbek literature ; Özbekistan = Uzbekistan

Özet:
ÖZET Özbek Türkleri arasında Görogli adı ile bilinen Köroğlu destanı Türk dünyasında birçok halk tarafından bilinir ve önemli bir destan olarak kabul edilir. Görogli destanının Özbek versiyonunun bir kısmını oluşturan Göroglinin tugilişi (Göroğlu'nun Doğuşu) destanı sekiz bölümden oluşmaktadır: Göroglinin Tugilişi, Göroglinin Balalıgı (Göroğlu'nun Çocukluğu), Çartaklı Çambıl, Reyhan Arap, Yunus ile Miskal, Hasanhan, Kırk yiğit ile Kırk kız ve Hasan Kölber. Bu çalışmada Göroglinin tugilişi destanı, dört bölüm olarak ele alınmıştır. Ayrıca destanın Kiril alfabesi ile yazılı metnini içerine bir ek eklenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde, Göroglinin Tugilişi destanının dil ve üslup özellikleri incelenmeye çalışılmıştır. Destanın dil özellikleri Özbek edebi dili ile karşılaştırılmış, destan dili ile Özbek edebi dili arasındaki farklılıklar ortaya konulmaya çalışılmıştır. Yine, destanın üslup özellikleri ele alınmış, destandaki mecazlar ve anlamla ilgili sanatlar ortaya konulmaya çalışılmıştır. ikinci bölümde Göroglinin tugilişi destanının metni transkripsiyon işaretleri ile verilmiştir. Üçüncü bölümde destanın Türkiye Türkçesine çevirisi verilmiştir. Çeviride, destan dilinin mümkün olduğunca yakınlaştmlmasına çalışılmıştır. Dördüncü bölümde dizin yer almaktadır. Dizin iki ayrı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde sözcük dizini, ikinci bölümde deyimler ve atasözleri dizini yer almaktadır. Son olarak destanın Kiril alfabesinde yazılı metni çalışmanın eki olarak verilmiştir. Özbek destanları arasında önemli bir yere sahip olan Görogli destanımn Özbek varyantı üzerinde Türkiye'deki çalışmalar henüz yeterli seviyede değildir. Bu sebeple bu çalışmanın bu alandaki bir boşluğu dolduracağım düşünüyoruz. 827

Abstract:
F \ SYNOPSIS Koroglu Epic which is called Gorogli among Uzbek Turks is known very well by severi ethnic groups in the Turkish World and accepted as a very important epic. The Uzbek version of Goroglinin tugilishi (The Birth of Gorogli) epic is sonsisted of eight parts: Gorogli Tugilisi, Goroglinin Balaklıgı (Gorogli's Childhood), Chartakli Chambil, Rahyan Arab, Yunus and Miskal, Hasanhan, Kirk yigit, Kirk kiz and Hasan Kolber. In this study Goroglinin tugilisi epic is in four parts. Besides, a supplement was added inside the epic's transcript which was written in Kiril alphabet. In the first part of the study, the characterictics of style and language of the Goroglinin Tugilishi epic were tried to examine. \ The characterictics of language of the epic and the literal language of Uzbek were \ \ compared, the metaphors and the art elements of the epic were tried to reveal. v In the second part, the transcript of the Goroglinin tugulishi epic was shown with the transcription signs. In the third part, the Türkiye Turkish translation of the epic was given. In the translation the epic language was tried to use. In the fourth part, we see the index. Index consists of two parts. In the first part there is a word index and in the second part there are idioms and proverbs index. Finally the transcript of the epic in Kiril alphabet was enclosed tu the study. The studies in Türkiye on the Uzbek variant of the Gorogli epic which is one of the best epics of Uzbek epics are not enough. For this reason we believe that this study will be useful in this field..EC. YÜKSEKÖ?RETİM KURULU 828 DOKfiMwmsYO» tmism