Astronomi atölyesi etkinlikleri ile ortaokul öğrencilerinin uzay araştırmalarına yönelik görüşlerinin ve argümantasyon düzeylerinin belirlenmesi
Determination of middle school students views on space researches and argumentation levels through astronomy workshop activities
Yazar: SEDA SÖĞÜT
Danışman: PROF. DR. MURAT GENÇ
Düzce Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Teknolojinin her geçen gün daha da ilerlediği ve bilgiye ulaşmanın daha kolay olduğu günümüz dünyasında ortaya çıkan bilimdeki gelişmeler, temel bilimsel bilgilerin topluma sağlanmasının yanı sıra bireylerin etik ve ahlaki değerlerine ilişkin ikilemler içeren bir süreci de beraberinde getirmektedir. Uzay araştırmaları, evrenin keşfedilmesi ve anlaşılmasına yönelik bilimsel çalışmaların yanı sıra, bu çalışmaların toplumsal, kültürel, ekonomik ve politik etkilerini de inceleyen bir perspektifi ifade eder. Uzay araştırmaları, toplum ile uzay keşifleri ve teknolojileri arasındaki etkileşimi ve ilişkileri anlamayı amaçlar.  Bu araştırmada, astronomi etkinlikleri ile uzay araştırmalarına yönelik ortaokul öğrencilerinin görüşlerinin ve argümantasyon düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışmasından yararlanılmıştır. Araştırma, 2022-2023 eğitim öğretim yılında öğrenim görmekte olan 25 ortaokul öğrencisi ile 10 haftalık yapılan planlamaya göre yüz yüze astronomi atölyesinde gerçekleştirilmiştir. Uygulama sürecindeki etkinlikler araştırmacı tarafından hazırlanmış ve uygulanmıştır. Uygulama süreci geliştirilirken uzman görüşü alınmıştır. Yüz yüze yapılan uygulamalarda öğrenciler beşer kişilik gruplara bölünmüştür. Böylelikle tüm öğrencilerin etkinlikleri tam olarak yapması, tekrar etmesi, yapılan her uygulamada aktif rol alması ve etkileşimde olması sağlanmıştır. Uzman görüşü alınarak araştırmacı tarafından hazırlanan "Uzay Araştırmaları Görüş Formu" veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Argümantasyon düzeylerinin belirlenmesinde Toulmin Argüman Modeli'ne uygun olarak hazırlanan argümantasyon tabloları analiz edilmiştir. Öğrencilerin argümantasyon düzeylerini belirlemek amacı ile Erduran vd., (2004) tarafından geliştirilen "Argümantasyon Değerlendirme Rubriği" kullanılmıştır. Araştırmanın sonucuna göre, sosyobilimsel konu olarak ele alınan uzay araştırmalarına ilişkin öğrenci görüşlerinin çeşitliliğinin arttığı tespit edilmiştir. Uzay araştırmalarına yönelik hazırlanan astronomi atölyesi etkinliklerinin öğrencilerinin argümantasyon düzeylerine etki ettiği görülmüştür. Araştırma kapsamında alan yazın incelendiğinde sosyobilimsel bir konu olarak uzay araştırmalarının temel alındığı çalışmaya rastlanmamıştır. Bu konu alan yazında eksik olarak görüldüğü için araştırmacılara bu konu üzerine çalışmalar yapmaları önerilir.

Anahtar Sözcükler: Sosyobilimsel konular, argümantasyon, argümantasyon düzeyleri, uzay araştırmaları

Abstract:
Developments in science in today's world, where technology is advancing rapidly and accessing information is easier, bring about a process that involves dilemmas regarding the ethical and moral values of individuals as well as the provision of basic scientific information to society. Space exploration refers to a perspective that examines scientific endeavors to explore and understand the universe, as well as the social, cultural, economic and political implications of these endeavors. Space exploration aims to understand the interactions and relationships between society and space exploration and technologies.  This research aimed to determine the opinions and argumentation levels of secondary school students about space research, which is a socioscientific subject. Pretest-posttest single-group experimental design constitutes the model of the research. The research was conducted face to face with 25 secondary school students studying in the 2022-2023 academic year, according to a 10-week planning. The activities in the implementation process were prepared and implemented by the researcher. Expert opinion was taken while developing the implementation process. In face-to-face applications, students were divided into groups of five. In this way, it was ensured that all students fully performed the activities, repeated them, took an active role in each application and interacted. The "Space Studies Opinion Form" prepared by the researcher after receiving expert opinion was used as a data collection tool. The data obtained from the research were analyzed by content analysis. In determining the argumentation levels, the argumentation tables prepared in accordance with the Toulmin Argument Model were analyzed. "Argumentation Evaluation Rubric" developed by Erduran et al. (2004) was used to determine the argumentation levels of the students. According to the results of the study, it was determined that the diversity of students' views on space exploration, which was handled as a socioscientific subject, increased. It was seen that astronomy workshop activities prepared for space exploration had an effect on students' argumentation levels. When the literature was examined within the scope of the research, no study based on space exploration as a socioscientific subject was found. Since this topic is seen as missing in the literature, researchers are recommended to conduct studies on this topic.

Keywords: socioscientific issues, argumentation, levels of argümantation, space researches