Küresel arz zinciri çerçevesinde COVID-19'un Türkiye dış ticaretine etkisi
Impact of COVID-19 on Turkish foreign trade in the global supply chain frame
Yazar: REMZİYE ELA AKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM METİN AYCİL
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bulaşıcı hastalıklar = Communicable diseases ; COVID 19 = COVID 19 ; Pandemiler = Pandemics ; Tedarik zinciri = Supply chain ; Uluslararası ticaret = International trade ; İhracat = Export ; İthalat = Import

Özet:
Bu çalışma Covid-19 salgının Türkiye dış ticaretine etkilerini, küresel arz zincirini de dikkate alarak incelemektedir. Bu amaçla, ihracat/ithalat ve dış ticaret ülkesel ve sektörel olarak incelenmektedir. Ülkeler ve sektörler düzeyinde geçmiş yıllara ait tablolar ve Covid-19'un ortaya çıkış sürecindeki bu tablolarda meydana gelen değişimler izlenerek salgının ilk etkileri açıklanmaya çalışılmaktadır. Bu kapsamda salgının ortaya çıkardığı ilk şok etkilerinin dış ticarete nasıl bir etkisi olmuştur?  Olduysa bu etkiler ihracat ve ithalattı ne düzeyde etkilemiştir ve bu etkilerin sektörel dağılımı nasıl gerçekleşmiştir? Sorularına cevap aranmaktadır. TÜİK'ten alınan verilere göre Betimsel Analiz yöntemini kullanarak bazı sonuçlara ulaşılmıştır. İlk şok etkilerinin görüldüğü Mart-Nisan-Mayıs döneminde önceki yıla oranla Türkiye'nin ihracatı % 30'dan fazla küçülmüştür. Bu dönem için imalat ekonomisi faaliyetlerinde ihracat %30'dan fazla küçülmüştür. İthalatta ise %15'ten fazla daralmalar meydana gelmiştir. Ayrıca benzer bir salgın durumunda, Avrupa ve Ortadoğu pazarının hızla kaybedileceği, bu açıdan bu pazarlara yönelik çeşitlendirmenin önemli olduğu değerlendirilmektedir. Gıda, Eczacılık, kimya, demir-çelik sektörleri önemli ileri geri bağlantılara sahip ve arz güvenliği açısından önemli stratejik sektörlerdir. Toplam dış ticaret etkisinde ise, dış ticaret açığında artış olduğu görülmektedir. Bu açında, benzer bir salgın döneminde ithalatı azaltıcı, sektörlerin geri bağlantılarını zayıflatıcı, ileri bağlantılarını kuvvetlendirici bir strateji izlenmesinin önemli olduğu değerlendirilmektedir.

Abstract:
This study analyses on effects of Covid-19 pandemic on foreign trade of Turkey considering global supply chain. Therefore, export/import and foreign trade country are analyzed on sector-based field. At the level of countries and sectors, the tables of the past years and the tables during the emergence of Covid-19 are monitored and the first effects of the epidemic are tried to be explained. In this context, questions such as how did the first shock effects of the epidemic affect foreign trade;  if so, to what extent did these affect exports and imports and how was the sectoral distribution of these effects realized are tried to be answered. According to the data obtained from TUİK, some results were obtained by using the Descriptive Analysis method. Turkey's exports, observed in March-April-May period of the first shock has shrunk more than 30% compared to the previous year. Exports shrinked more than 30% in manufacturing economy activities for this period. More than 15% shrinkage occurred in imports. Moreover, in case of such a pandemic, it is evaluated that European and Middle East markets shall be lost rapidly and that in this respect, diversification in these markets is very important. Food, pharmacy, chemistry, iron and steel sectors are important strategical sectors in having significant forward-backward connections and supply security. Upon its effects on total foreign trade, it is seen that there is an increasing in foreign trade deficit.  In this perspective, it is evaluated that it is important to follow a strategy during such a pandemical period which decreasing import, weaking backward connections, strengthening forward connections.