Kolcaba'nın konfor kuramına temellendirilen hemşirelik bakımının, yoğun bakım hastalarının konfor, memnuniyet ve uyku kalitesine etkisi
The effect of nursing care based on Kolcaba's comfort theory on the comfort, satisfaction and sleep quality of intensive care patients
Yazar: EBUBEKİR KAPLAN
Danışman: DOÇ. DR. AYLİN ÖZAKGÜL
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Çevresel konfor = Environmental comfort

Özet:
Araştırma, Kolcaba'nın Konfor Kuramı'na temellendirilen hemşirelik bakımının, yoğun bakım hastalarının konfor, memnuniyet ve uyku kalitesi üzerine etkisini incelemek amacıyla ön test-son test-kontrol gruplu deneysel tasarım türünde gerçekleştirildi.
Araştırmanın evrenini, araştırmanın yapıldığı tarih aralığında araştırmanın yapılacağı üniversite hastanesindeki koroner yoğun bakım ünitesine yatışı kabul edilen 278 hasta, örneklemi ise Nisan 2023-Temmuz 2023 tarihleri arasında araştırmaya katılmayı kabul eden 40 deney ve 40 kontrol grubu toplam 80 hasta oluşturdu. Araştırmanın verileri; Hasta Bilgi Formu, Genel Konfor Ölçeği (GKÖ), Newcastle Memnuniyet Ölçeği (NMÖ), Richard-Campbell Uyku Ölçeği (RCUÖ) ve Konfor Davranışları Kontrol Listesi (KDKL) ile toplandı. Deney grubunda yer alan hastalara yoğun bakım ünitesinde kaldıkları süre boyunca Kolcaba'nın Konfor Kuramı'na temellendirilmiş hemşirelik bakımı uygulandı. Bu doğrultuda konfor odaklı bakım gereksinimleri rehber alınarak, hastanın hedeflere/beklenen sonuçlara ulaşmasını sağlamak amacıyla bireye özgü hazırlanan bakım planları yoğun bakım hemşireleri ile birlikte uygulandı. Kontrol grubunda bulunan hastalara ise yoğun bakım hemşireleri tarafından rutin (alışılagelmiş) bakım uygulandı. İstatistiksel analizler için SPSS 26 programı kullanıldı.
Deney ve kontrol grubu demografik ve hastalık özellikleri açısından homojen olup, gruplar arası ön-test GKÖ, NMÖ, KDKL, RCUÖ ve ağrı düzeyi puan ortalamaları arasında anlamlı farklılık olmadığı saptandı. Deney grubunun ön-test değerlendirmesine göre; son-test GKÖ toplam ve alt boyut puanlarındaki artışın yüksek olduğu (p<0,001); son-test NMÖ toplam puanlarının arttığı (p<0,001); son-test RCUÖ toplam puanlarının arttığı (p<0,001); son-test KDKL toplam puanlarının arttığı (p<0,001) saptandı. Deney ve kontrol grupları arasında GKÖ, NMÖ, KDKL, RCUÖ ve ağrı düzeyinde anlamlı farklılığın olduğu saptandı (p<0,001). Deney grubunun; ağrı düzeyi son-test puan ortalamaları arasında da anlamlı farklılık olduğu (p<0,001) ve deney grubundaki bireylerin kontrol grubundakilere göre daha düşük ağrı düzeyi skorlarına sahip oldukları belirlendi.
Sonuç olarak, Kolcaba Konfor Kuramı'na temellendirilerek verilen hemşirelik bakımının, yoğun bakım hastalarının konfor, memnuniyet ve uyku kalitesine olumlu etkisinin olduğu saptandı.

Abstract:
The study was carried out in an experimental design type with a pre-test, post-test, and control group in order to examine the effect of nursing care based on Kolcaba's Comfort Theory on the comfort, satisfaction, and sleep quality of intensive care patients.
The population of the study consisted of 278 patients who were admitted to the coronary intensive care unit in the university hospital where the study was to be conducted between the dates of the study, and the sample consisted of a total of 80 patients, 40 experimental and 40 control groups, who accepted to participate in the study between April 2023 and July 2023. Data were collected using the Patient Information Form, General Comfort Questionaire (GCQ), Newcastle Satisfaction with Nursing Scale (NSNS), Richard-Campbell Sleep Questionnaire (RCSQ), and Comfort Behavior Checklist (CBC). Patients in the experimental group received nursing care based on Kolcaba's Comfort Theory during their stay in the intensive care unit. In this direction, comfort-oriented care requirements were taken as a guide and individualised care plans were prepared with intensive care nurses in order to ensure that the patient reached the goals/expected results. Patients in the control group received routine (usual) care by intensive care nurses. The SPSS 26 programme was used for statistical analyses.
The experimental and control groups were homogeneous in terms of demographic and disease characteristics, and there was no significant difference between the groups in terms of pre-test GCQ, NSNS, CBC, RCSQ, and pain level mean scores. Compared to the pre-test evaluation of the experimental group, it was found that the increase in the post-test GCQ total and sub-dimension scores was high (p<0.001); the post-test NSNS total scores increased (p<0.001); the post-test RCSQ total scores increased (p<0.001); and the post-test CBC total scores increased (p<0.001). It was found that there was a significant difference between the experimental and control groups in the levels of GCQ, NSNS, CBC, RCSQ, and pain (p<0.001). There was also a significant difference between the post-test mean scores of the experimental group (p<0.001), and the individuals in the experimental group had lower pain level scores than those in the control group.
In conclusion, nursing care based on the Kolcaba Comfort Theory had a positive effect on the comfort, satisfaction, and sleep quality of intensive care patients.