Köktürk Bengü Taşlarında isim cümleleri
Noun phrases in Köktürk Bengü Stones
Yazar: GÜNAY UYSAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEBAHAT ARMAĞAN
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Köktürk Bengü Taşları hakkında pek çok çalışma yapılmış ve yapılmaktadır. Ancak bu eserlerdeki isim cümleleri tek başına incelenmemiştir. İsim cümleleri Köktürkçede üzerinde durulması gereken bir konudur. Köktürk Bengü Taşlarındaki isim cümlelerinin incelendiği çalışmada bengü taşlarda isim cümlelerinin kullanım sıklığı ve bu isim cümlelerinin cümle kalıplarının tespit edilmesi, öge sayılarının belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Bengü taşlardaki isim cümleleri taranarak yüklem isminin türüne, yüklemin yerine, anlamına, zamanına ve cümle kalıplarına-öge sayılarına göre alt başlıklar şeklinde tasnif edilmiştir. Öncelikle bengü taşlardaki isim cümleleri Ahmet Bican Ercilasun' un "Türk Kağanlığı ve Türk Bengü Taşları" adlı eserinden faydalanılarak taranmıştır. Çalışmanın plânlanmasında Cengiz Alyılmaz'ın "Orhun Yazıtlarının Söz Dizimi" adlı eserinden yararlanılmıştır. Daha sonra tespit edilen bu cümlelerin kullanım özellikleri belirlenmiştir. Hem genel Türkçede hem de Köktürkçede cümle ve isim cümleleri konusu da ilgili kaynaklardan taranarak araştırmacıların bu konudaki görüşlerine de yer verilmiştir.
Çalışmada cümle, yüklem, özne, nesne, yer tamlayıcısı, zarf tümleci ve cümle dışı unsurlar, isim cümlesi konularıyla ilgili literatür taraması yapılmış, daha sonra araştırmacıların bu konularla ilgili görüşlerine yer verilmiştir. 
Bu çalışma "Önsöz", "Giriş", "Birinci Bölüm- Cümle", "İkinci Bölüm- İsim Cümleleri", "Üçüncü Bölüm- İnceleme" ve "Sonuç" bölümlerinden oluşmaktadır. Son olarak "Kaynaklar" kısmında doğrudan ya da dolaylı olarak yararlanılan çalışmalara yer verilmiştir.

Abstract:
Many studies have been made and are being done about Köktürk Bengü Stones. However, noun phrases in these works have not been examined alone. Noun phrases are a subject that needs to be emphasized in Kokturk. In this study, in which the noun phrases in Köktürk Bengü Stones are examined, it is aimed to determine the frequency of use of noun phrases and the sentence patterns of these noun phrases in bengü stones. 

The noun phrases on the bengü stones were scanned and classified as sub-headings according to the type of the predicate noun, its place, meaning, time and sentence patterns-item numbers. First of all, the noun phrases on bengü stones were scanned by using Ahmet Bican ERCILASUN's work titled Türk Kaganlığı and Türk Bengü Taşları. In the planning of the study, the Syntax of Alyılmaz's Orkhon Inscriptions was used. Then, the usage characteristics of these determined sentences were determined. The subject of sentences and noun phrases in both general Turkish and Kök Turkish has been scanned from the relevant sources and the opinions of the researchers on this subject have also been included.

In the study, a literature review was made on the subjects of sentence, predicate, subject, object, place complement, adverbial clause and non-sentence elements, noun clauses, and then the opinions of the researchers on these subjects were given.

This study consists of "Preface", "Introduction", "First Part- Sentence", "Second Part- Noun Clauses", "Third Part- Analysis" and "Conclusion" sections. Finally, in the "Resources" section, studies that are directly or indirectly used are included.