İlköğretim matematik öğretmen adaylarının problem kurma becerilerinin incelenmesi
Investigation of problem posing skills of prospective elementary school mathematics teachers
Yazar: SERVET MERVE KIRNAP DÖNMEZ
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM BAYAZIT
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Problem kurma = Problem posing ; Öğretmen yetiştirme = Teacher training ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu araştırma ilköğretim matematik öğretmen adaylarının problem kurma becerileri incelemektedir ve katılımcılar tarafından oluşturulan problemleri verilen duruma uygunluk, içerik ve çözülebilirlik açılarından değerlendirmektedir.
Araştırmaya Erciyes Üniversitesi Eğitim Fakültesi İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bölümünde öğrenim gören 162 öğretmen adayı katılmıştır. Katılımcılara literatür taraması sonucu geliştirilen ve üç bölümden oluşan yazılı sınav uygulanmıştır. İlk kısımda öğretmen adaylarına 3 adet problem verilmiş ve onlardan ilk başta verilen problemleri yeniden düzenleyerek problem kurmaları istenmiştir. Beş adet yarı-yapılandırılmış durumun yer aldığı ikinci kısımda öğretmen adaylarına resim, denklem gibi durumlar verilmiş ve onlardan bu koşullara uyan problemler üretmeleri istenmiştir. Üçüncü kısım ise iki adet serbest problem kurma durumu içermektedir. Yazılı sınavın ardından, 8 öğretmen adayıyla yarı-yapılandırılmış mülakatlar yapılmıştır. Elde edilen veriler nitel yöntemler kullanılarak analiz edilmiştir. 
Araştırma sonucunda araştırmaya katılan öğretmen adaylarının birçoğunun problem kurma ile ilgili eksikliklerinin olduğu saptanmıştır. Yarı-yapılandırılmış ve serbest problem kurma durumlarının çoğunda öğretmen adaylarının yarısından azı verilen durumlara uygun olacak şekilde problem kurabilmişlerdir. Öğretmen adaylarının yeniden düzenleme sorularında diğer iki problem kurma durumlara göre daha başarılı oldukları ve yeniden düzenleme durumlarında en çok bağlam değiştirme yöntemini kullandıkları tespit edilmiştir. Yapılan mülakat analizleri ise öğretmen adaylarının problem kurma ile ilgili yaşantılarının az olmasından dolayı problem kurma etkinliklerinde kendilerine güvenmediklerini ortaya koymuştur.

Abstract:
This study examines problem posing skills displayed by prospective elementary school mathematics teachers and it scrutinises problems posed by the participants in terms of different aspects including satisfaction of the conditions, contexts and the solvability.     
The research was carried out with 162 pre-service elementary mathematics teachers studying at Erciyes University. A three-part written exam, which had been developed through literature review, was administered to the participants. The first part included three reformulation tasks in that the participants were given three problems, and they were asked to produce new problems by changing the ones given at the beginning. The second part included five semi-structured tasks in that the participants were given situations, such as a picture or an algebraic expression, and they were asked to produce problems that satisfy the conditions. The third part included two free problem posing situations. After the written exam a semi-structured interviews were carried out with eight participants.  Data were analysed using qualitative methods.
The results indicated that most of the participants displayed lack of ability in problem posing. Less than half of the participants were able to pose appropriate problems that met the requirements of semi-structured and free problem posing situations. It was found that they were more successful at producing reformulation tasks than posing problems in other two categories and in reformulation tasks they preferred mostly changing the context of the problems. An analysis of the interview data indicated that pre-service teachers have lack of self-confidence in problem posing activities and this was caused by their lack of experiences about problem posing.