Obez bireylerde fiziksel performans, psikososyal durum ve sağlık okuryazarlığının sağlıklı bireylerle karşılaştırılması
Investigation of physical performance, psychosocial status and health literacy in obese individuals and compared with healthy individuals
Yazar: BÜŞRA TÜRKMEN
Danışman: DOÇ. DR. NACİYE VARDAR YAĞLI
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Kardiopulmoner Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Depresyon = Depression ; Fiziksel performans = Physical performance ; Obezite = Obesity ; Psikososyal özellikler = Psychosocial features ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy ; Yeme bağımlılığı = Food addiction

Özet:
Obezite, farklı vücut sistemleri üzerinde olumsuz etkileri olan ve bu nedenle mortalite ve morbidite riskini artıran kronik bir hastalıktır. Son zamanlarda yapılan çalışmalar obezite hastalarında sağlık okuryazarlığı, fiziksel performans ve psikososyal durumu incelemekle birlikte, gıda bağımlılığının bu parametreler üzerindeki etkisini inceleyen bir çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmanın amacı, yeme bağımlılığı olan ve olmayan obez bireylerde fiziksel performans, psikososyal durum ve sağlık okuryazarlığı düzeylerini karşılaştırmaktır. Obez bireylerin yeme bağımlısı olup olmadıklarını belirlemek için Yale Yeme Bağımlılığı Ölçeği (YYBÖ) kullanıldı. Çalışmaya yeme bağımlısı olan 37, yeme bağımlısı olmayan 34 obez birey ve 34 sağlıklı birey dahil edildi. Bireylerin demografik özellikleri kaydedildi. Fiziksel aktivite seviyesinin değerlendirilmesinde Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ) kullanıldı. Fiziksel performans için, süreli kalk yürü testi ve bir dakika otur kalk testi yapıldı. Psikososyal durum değerlendirmesi için, Beck Depresyon Envanteri kullanıldı. Sağlık okuryazarlığının değerlendirmesinde ise, Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği'nden yararlanıldı. Obez bireyler sağlıklı bireylere göre daha düşük fiziksel performans düzeyine sahipti (p<0,05). Yeme bağımlılığının fiziksel performansa etkisini gösteren herhangi bir bulguya rastlanmadı (p>0,05). Yeme bağımlısı obez bireylerin depresyon seviyesi, sağlıklı bireylere göre daha daha yüksekti (p<0,05). Ayrıca yeme bağımlılığı olan obez bireylerde sağlık okuryazarlığı düzeyi, yeme bağımlılığı olmayan sağlıklı ve obez bireylere göre daha düşük bulundu (p<0.05). Sonuç olarak, yeme bağımlılığı olan obez bireyler, kendi iyilik hallerinin devamı sırasında yeme bağımlılığı olmayan obez ve sağlıklı bireylere oranla fiziksel ve psikososyal açıdan daha fazla problemle karşılaşmaktadır. Yeme bağımlılığı olan obez bireylerde topluma katılma fobisi daha yüksek oranda görülmektedir. Gelecekte obez bireyler üzerinde klinik araştırmalar yapılırken obez bireylerin yeme bağımlılığı düzeyleri de dikkate alınmalıdır.

Abstract:
Obesity is a chronic disease that has adverse effects on various body systems, and therefore increases the risk of mortality and morbidity. Although recent studies have examined health literacy, physical performance, and psychosocial status in individuals with obesity, there is no study examining the effects of food addiction on these parameters. The aim of this study was to compare the physical performance, psychosocial status, and health literacy levels of obese individuals with and without food addiction and healthy subjects. The Yale Food Addiction Scale (YYBÖ) was used to determine whether obese individuals have food addiction. Thirty-seven obese food addicted, 34 obese non-food addicted individuals, and 34 healthy individuals, were included in the study. The demographic characteristics were recorded. The International Physical Activity Questionnaire (IPAQ) was used to assess the level of physical activity. Time up and go test and one minute sit to stand test were performed for physical performance. Beck Depression Inventory was used for psychosocial status assessment. The Health Literacy Scale was used for the assessment of health literacy. While obese individuals had lower physical performance levels than healthy individuals (p<0.05), none of the findings showed the effect of food addiction on physical performance (p>0.05). The depression level of obese individuals who were addicted to food was higher than healthy individuals (p<0.05). The level of health literacy was found to be lower in obese individuals with food addiction compared to both healthy and obese individuals without food addiction (p<0.05). In conclusion, during the maintenance of their well-being obese individuals with food addiction face more physical and psychosocial problems than obese and healthy individuals who do not have food addiction. The phobia of joining the society is higher in obese individuals with food addiction. Further study should while clinical trials are take into consideration the food addiction levels in obese individuals.