Eskişehir ilinde foto kapan yöntemi ile büyük memeli hayvanların tespiti ve popülasyon ekolojilerinin belirlenmesi
Determing of the big mammal animals and identification of population ecology by camera traps in Eskişehir
Yazar: EMİR ÖZAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİ KAAN ÖZKAZANÇ
Bartın Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Bu çalışma ile bölgede 13 farklı büyük memeli yaban hayvanı türü tespit edilmiştir. Çalışma alanında yaban hayvanlarının geçiş noktaları, dinlenme, işaretleme ve beslenme alanları gibi yerlerin belirlenerek fotokapanların yerleştirilme aşamasından önce sahada öncelikle yaban hayvanlarına ait ayak izi, dışkı, beslenme, dinlenme, kazıma, sürtünme kalıntıları ile yuva, in gibi yaşam alanları belirlenmiştir. Daha sonra uygun noktalara fotokapanlar hayvan türü, arazi yapısı, mevsim şartları, meşcere tipi, yükselti gibi kriterler dikkate alınarak koordinat kayıtları alınarak kurulmuştur.

Fotokapanlar mevsim şartlarına göre 15 ila 60 gün arasında kontrol edilerek elde edilen görüntüler bilgisayara aktarılmıştır. Aktarılan görüntüler ilçeler bazında tür, saat, yükselti, meşcere, ay ve hayvan sayısı olarak sınıflandırılıp ayrılmıştır. Çalışma alanı homojen bir yapıya sahip olmadığı için fotokapanların kurulma yakınlıkları arazinin coğrafi ve ekolojik


yapısına bağlı olarak değişiklik göstermiştir. Bu konuda herhangi bir metot belirlenmemiş veya fotokapanlar çalışma süresi boyunca sabit noktalarda tutulmamıştır.

Çalışma ilk başta 4 fotokapan ile başlamıştır. Daha sonra 14 fotokapan sayısına ulaşılmıştır. Ancak fotokapanların çalınması ve bozulması gibi nedenlerden dolayı çalışma 11 fotokapan ile tamamlanmıştır. Çalışma süresi boyunca 142 farklı noktada 6380 fotokapan gün sayısı ile 3730 fotoğraf ve video kaydı alınmıştır.

Çalışma sonucunda tespit edilen hayvanlardan yaban domuzu, yaban tavşanı, tilki, kurt ve çakal en fazla kayıt edilen türler olmuştur. Vaşak, yaban kedisi, saz kedisi ve su samuru ise nadir türler arasında yer almıştır.

Çalışmada tespit edilen büyük memeli yaban hayvanlarının listesi aşağıda verilmiştir.

Bilimsel ad	Türkçe ad
Canis lupus	Kurt
Ursus arctos	Boz ayı
Lynx lynx	Vaşak
Vulpes vulpes	Tilki
Canis aureus	Çakal
Meles meles	Porsuk
Martes foina	Kaya sansarı
Felis silvestris	Yaban kedisi
Sus scrofa	Yaban domuzu
Cervus elaphus	Geyik
Lepus europaeus	Tavşan
Lutra lutra	Su samuru
Felis chaus	Saz kedisi

Abstract:
With this study 13 different species of big mammal wild animals has been detected at the field of study.
Before the stage of placing camera traps and determining the transit point, rest areas, marking and feeding points in the field of study; first of all, with the foot prints, feces, nutrition, scratching, friction left overs of the animals, such places as nest, cave have been detected. After that, the camera traps are placed considering the kind of animals structure of land, seasonal conditions, type of stand, elevation and by taking the records of coordinate.
Trophy cams were checked every 15 to 60 days and the footage taking from the cams were transferred to the computer. These footages were classified on the basis of district of a kind, time, elevation, stand, month and the number of animals. Because the conditions of field of study does not have a homogeneous structure, nearness of the trophy cams differ from each other according to the geographical and ecological conditions. While placing the cams there were no method followed or they were not kept in fixed point.
The study started with the 4 cams at first. Afterwards the number of the cams reached 14. But as a result of failures and stealing of cams, the study was completed with 11 cams.
During the study, at 142 different points, 6380 camera trap days, 3730 photographs and videos records have been recorded.
At the end of the study, the most recorded animal species are wild boar, hare, fox, wolf and jackal. Lynx, wild cat, jungle cat and eurasian otter ranked as a rare species.
The chart of the determined big wild mammals during the study are listed below.
Scientific Name Turkish 	English Name
Canis lupus	Wolf
Ursus arctos	Brown bear
Lynx lynx	Lynx
Vulpes vulpes	Fox
Canis aureus	Jackal
Meles meles	Badger
Martes foina	Beech marten
Felis silvestris	Wild cat
Sus scrofa	Wild boar
Cervus elaphus	Red deer
Lepus europaeus	European hare
Lutra lutra	Eurasian otter
Felis chaus	Jungle cat