Antonio Buero Vallejo'nun "Yakıcı Karanlıkta" adlı eserinde kullandığı motifler ve Miguel de Unamuno'nun eserdeki yansımaları
The themes used by Antonio Buero Vallejo in his work called "In the Burning Darkness" and the reflections of Miguel de Unamuno that are observed in this work
Yazar: GÖKÇE ÇİÇEK KAYA ÖZDOĞAN
Danışman: PROF. DR. HALE TOLEDO
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Batı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / İspanyol Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature
Dizin: Edebiyat = Literature ; Motifler = Motifs ; Tiyatro = Theatre ; Tiyatro oyunları = Theater plays ; Unamuno, Miguel de = Unamuno, Miguel de ; Vallejo, Antonio Buero = Vallejo, Antonio Buero ; İspanyol edebiyatı = Spainsh literature

Özet:
Bu tez çalışmasında, İspanyol tiyatro yazarı Antonio Buero Vallejo'nun Yakıcı Karanlıkta adlı eserinde kullandığı kavramlar ve Miguel de Unamuno'nun eserdeki yansımaları irdelenmiştir. Yazarın, oyunda kullandığı kavramsal simgeler ve metaforlar varoluşçuluk yaklaşımında incelenmiştir.
Vallejo, İspanya'nın en büyük yıkımlarından birisi olan İspanya İç Savaşı'na ve İç Savaş sonrası baskı, sansür ve diktatörlük uygulamalarına yakından tanıklık etmiş bir yazardır. İspanya'nın ve kendisinin yaşadığı bu sarsıntılar, Yakıcı Karanlıkta eserinde de göze çarpmaktadır. Bu sarsıntılar, toplumsal olduğu kadar, bireyin içinden çıkamadığı varoluşsal problemleri de ifade etmektedir. 

 Buero Vallejo insanı, yaşamın trajik duygusu içerisinde değerlendirmiş ve Yakıcı Karanlıkta oyununu bu yönde kaleme almıştır. Vallejo, üç perdelik bir tragedya olan Yakıcı Karanlıkta oyununda "körlük", "umut ve umutsuzluk", "ışık ve karanlık" ve "sahte mutluluk" gibi birçok metafordan ve kavramsal simgeden faydalanarak dönemin sansür uygulamalarını aşmayı başarabilmiştir. Drama bir grup kör öğrencinin hikâyesini anlatır ve olaylar görme engelliler okulunda geçmektedir. Vallejo, İspanya'nın ve İspanyol toplumunun içerisinde bulunduğu konumu, aynı zamanda bireyin toplum karşısındaki varoluşsal eşitsizliğini "körlük" kavramıyla ifade etmektedir. 

 Buero Vallejo,  XX. Yüzyıl Avrupa fikir hayatının en önemli temsilcilerinden biri olan İspanyol yazar ve düşünür Miguel de Unamuno'nun oldukça etkisinde kalmıştır. Vallejo da tıpkı Unamuno gibi ailesinde ve ülkesinde yaşanan sorunlardan dolayı büyük acılar çekmiş bu yüzden eserlerinde acı çeken, hayal kırıklığına uğrayan, yaşamı ve varoluş amacını sorgulayan karakterlere yer vermiştir.  Vallejo ile Unamuno bu anlamda örtüşürler. Başka bir deyişle Vallejo'nun  "Yakıcı Karanlıkta" oyununda Unamuno'nun Yaşamın Trajik Duygusu işlenmiştir.

	XX. yüzyılın en önemli tiyatro yazarlarından biri olarak kabul edilen Vallejo, Aristoteles'in Poetika'sında belirttiği klasik tragedya kuramını oyunlarında uygularken, elbette kendisi de tragedya türüne birtakım yenilikler getirmiştir. Oyunlarında kullandığı teknik bir özellik sayesinde izleyicinin, karakterlerin yaptığı hatalar, çektiği acılar ve sıkıntılarla özdeşleşmesini sağlayan uygun bir ortamın oluşmasını doğal yollardan mümkün kılar ve bu sayede izleyicide Katarsis yani arınma duygusunu harekete geçirir. Tiyatro anlayışına getirdiği bu özgün yaklaşımıyla sadece İspanya'da değil, tüm dünyada eserleriyle büyük yankı uyandırmıştır.

Abstract:
In this thesis, the concepts used by Spanish playwright Antonio Buero Vallejo in his work called "In the Burning Darkness" and the reflections of Miguel de Unamuno in the work have been scrutinized. The conceptual symbols and the metaphors that the author uses in the play have been analyzed through existentialist approach.
 
Vallejo is a writer, who closely witnessed the Spanish Civil War, which was one of Spain's largest destructions, and the practice of pressure, censorship and dictatorship following the Civil War. These traumas that Spain and himself had experienced is also observed in his work "In the Burning Darkness". These traumas do not express only social problems but also express the existentialist problems that could not be solved by the individual.
 
Buero Vallejo evaluates the man in the tragic sense of life and indites his play in "In the Burning Darkness" within this approach. Vallejo, in his play "In the Burning Darkness", which is a three-act  tragedy, could overcome the censorship of the period by benefiting from many metaphors and  conceptual icons such as "blindness", "hope and despair", "light and dark" and "fake happiness". The drama tells the story of a group of blind students and the events take place in a school for the visually impaired. Vallejo expresses the situation in which Spain and Spanish society are in and at the same time the individual's existential inequality in the presence of the society by referring to the concept of "blindness".
 
Buero Vallejo had highly been under the influence of Miguel de Unamuno, the Spanish writer and a thinker, one of the most important representatives of the 20th century European philosophy. Vallejo, just like Unamuno, also suffered a lot due to the problems faced by his family and the country and therefore, in his plays, his characters are ones who suffer, are disappointed and question the life and the aim of existence. Vallejo and Unamuno are pretty much the same in this aspect. In the play, "In the Burning Darkness" Unamuno's "Tragic Sense of Life" has been referred.
            
Vallejo, who is considered as one of the most important drama writers of the 20th Century, while applying in his plays Aristotle's classical tragedy theory that Aristotle mentioned in his "Poetika", himself, also, absolutely brought some innovations to the tragedy.  With the help of a technical specification he uses in his plays, he innately makes it possible to create such an appropriate atmosphere, in which his audience can identify with the character's mistakes, sufferings and problems, by dint of which he activates the audience's sense of Catharsis namely; sense of purification. By the virtue of this unique approach he introduced to the understanding of the theatre, he made a great impact through his works not only in Spain but all over the world.