Eğitim çağındaki çocuk ve ergenlerde sosyal dışlanma ve aidiyetin başarı odaklı motivasyon üzerindeki yordayıcı etkisi
The predicting effect of social exclusion and belonging on achievement-oriented motivation in children and adolescents in educational settings
Yazar: SÜMEYRA MACİT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLGÜN ONNAR
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aidiyet = Belonging ; Başarı = Success ; Başarı güdüsü = Achievement motivation ; Dışlanmışlık = Exclusion ; Ergenler = Adolescents ; Motivasyon = Motivation ; Çocuklar = Children ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada, çocuk ver ergenler örnekleminde sosyal dışlanma, genel
aidiyet ve başarı motivasyonları arasındaki ilişkiler değerlendirilmiştir. Araştırma
kapsamında veriler tek seferde toplanmıştır. Bu yönü ile betimsel bir araştırmadır.
Araştırma modeli açısından ise, değişkenler arasındaki ilişkilerin varlığını ve yönünü
değerlendirmeyi amaçlaması bakımından da ilişkisel tarama modeline uygun olarak
gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, yaşları 11-18 arasında değişen
(𝑋̅ =13.59, S =1.92), 225 çocuk ve ergen oluşmaktadır. Araştırmanın verileri, Genel
Aidiyet Ölçeği, Başarı Odaklı Motivasyon ve Ergenler için Sosyal Dışlanma Ölçeği
ile toplanmıştır. Değişkenler arası ilişkilerin değerlendirilmesinde Pearson Korelasyon
Katsayısı ve Çoklu Hiyerarşik Regresyon analizi uygulanmıştır. Analiz sonuçlarında,
yordama etkileri değerlendirildiğinde, Genel Aidiyet Ölçeği Reddedilme/Dışlanma alt
boyutundan alınan toplam puanının başarı odaklı motivasyon dışsal etki, içsel etki ve
öz bilinç alanı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yordama etkisinin olduğu;
katılımcıların yaşlarının, başarı odaklı motivasyon içsel etki, hedef büyüme ve öz
bilinç alanı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yordama etkisinin olduğu
belirlenmiştir. Katılımcıların cinsiyetlerinin (kız öğrenci olmak) başarı odaklı
motivasyon dışsal etki ve hedef büyütme alanı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı
düzeyde yordama etkisinin olduğu görülmektedir. Araştırma kapsamında elde edilen
bulgular, alanyazında yer alan diğer çalışma bulguları ile tartışılmış ve önerilerde
bulunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: aidiyet, dışlanma, başarı odaklı motivasyon, çocuk, ergen

Abstract:
In this study, the relationships between social exclusion, belonging and
achievement motivations were evaluated in the sample of children and adolescents. In
terms of the research model, it was carried out in accordance with the relational
screening model in terms of aiming to evaluate the existence and direction of the
relations between the variables. The study group of the research consists of 225
children and adolescents aged between 11-18 (𝑋̅ =13.59, S=1.92). Research data were
collected with the General Affiliation Scale, Achievement-Oriented Motivation and
Social Exclusion Scale for Adolescents. Pearson Correlation Coefficient and Multiple
Hierarchical Regression analysis were applied to evaluate the relationships between
variables. In the analysis results, when the predictive effects were evaluated, it was
found that the total score obtained from the General Belonging Scale's
Rejection/Exclusion sub-dimension had a statistically significant predictive effect on
achievement-oriented motivation, external influence, internal influence and self-
consciousness domains; It was determined that the age of the participants had a
statistically significant predictive effect on the achievement-oriented motivation,
intrinsic effect, target growth and self-consciousness. It is seen that the gender of the
participants (being a female student) has a statistically significant predictive effect on
the success-oriented motivation, extrinsic effect and goal enlargement area. The
findings obtained within the scope of the research were discussed with the findings of
other studies in the literature and suggestions were made.
Key Words: belonging, exclusion, achievement-oriented motivation, adolescent