Hasat sonrası sebze artıklarının besin madde içeriklerinin, in vitro organik madde sindirim derecelerinin ve metan üretim kapasitelerinin belirlenmesi
Determination of nutritional content, in vitro organic matter digestion and and metan production capacity of post harvest vegetable wastes
Yazar: METİN SAFTAN
Danışman: DOÇ. DR. ALİ İHSAN ATALAY
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture ; Zooloji = Zoology

Özet:
Bu çalışmanın amacı, hasat sonrası tarlada bırakılan sebze artıklarının (yeşil aksam) besin madde kompozisyonlarının, (kuru madde (KM), ham kül (HK), asit deterjan fiber (ADF), nötr deterjan fiber (NDF), ham protein (HP), ham yağ (HY)), metabolik enerji (ME), organik madde sindirim derecesi (OMSD) ve metan (CH4) üretim kapasitelerinin belirlenmesidir. Tez çalışmasının materyallerini biber, domates, fasulye, hıyar, kabak, karpuz, kavun ve patlıcan bitkilerinin hasat sonrası tarlada bırakılan gövde ve yaprak kısımları oluşturmaktadır. Yürütülen analiz sonuçlarına göre, örneklerde KM içerikleri %12,95 ve 25,38 arasında değişirken en düşük değer kabakta en yüksek ise fasulyede bulunmuştur. ADF ve NDF değerlerinde ise en düşük ADF %9,31 ile kabak, en düşük NDF % 16.09 ile karpuz olurken en yüksek ADF %15,24 ile karpuz, en yüksek NDF ise %22,81 ile domates olmuştur. HP içerikleri %13,34 ile 22,46 arasında değişirken en yüksek HP içeriği kabakta saptanmıştır. Net gaz üretim (ml/200mg) değerleri 19,51 ile 32,34 arasında, metan üretim değerleri 2,53 ile 5,62 ml arasında değişiklik gösterirken % metan üretimi en düşük %12,35 ile domates, en yüksek ise %17,55 ile hıyarda bulunmuştur. ME (Mj/kg KM) değerlerinde sıralama 6,48 hıyar, 6,79 domates, 7,68 kavun 7,74 kabak, 8,34 fasulye, 8,66 patlıcan, 8,84 karpuz ve 9,60 biber şeklindedir. OMSD ise %51,09 - 63,22 arasında değişiklik gösterirken en yüksek değer karpuzda, en düşük ise ile domateste tespit edilmiştir. Yapılan analizler neticesinde tarlada kalan sebze artıklarının ruminantların beslenmesinde kaba yem olarak kullanılabileceği düşünülürken örneklerin in vivo koşullarda değerlendirilerek hayvanların yem tüketimi ve sindirim derecelerinin belirlenmesi daha net bir sonuç çıkaracaktır.

Abstract:
he aim of this study is to determine the nutrient compositions (dry matter (KM), crude ash (HK), acid detergent fiber (ADF), neutral detergent fiber (NDF), crude protein (HP)) of vegetable residues (green parts) left in the field after harvest. , crude oil (HY), metabolic energy (ME), organic matter digestion degree (OMSD) and methane (CH4) production capacities. The materials of the thesis study consist of the stem and leaf parts of pepper, tomato, bean, cucumber, pumpkin, watermelon, melon and eggplant plants left in the field after harvest. According to the results of the analysis, KM contents in the samples varied between 12,95% and 25,38%, while the lowest value was found in pumpkin and the highest in beans. In terms of ADF and NDF values, the lowest ADF was pumpkin with 9,31%, the lowest NDF was watermelon with 16,09%, the highest ADF was watermelon with 15,24%, and the highest NDF was tomato with 22,81%. While the HP contents ranged between 13,34% and 22,46%, the highest HP content was found in pumpkin. Net gas production (ml/200mg) values vary between 19,51 and 32,34, methane production values vary between 2,53 and 5,62 ml, while the % methane production is the lowest with 12,35% in tomato and the highest at 17,55%, It was found in cucumber. The order in ME (Mj/kg KM) values is 6,48 cucumbers, 6,79 tomatoes, 7,68 melons 7,74 pumpkin, 8,34 beans, 8,66 eggplants, 8,84 watermelons and 9,60 peppers. While OMSD varied between 51,09 – 63,22%, the highest value was found in watermelon and the lowest in tomato. As a result of the analyzes made, it is thought that the vegetable residues left in the field can be used as roughage in the nutrition of ruminants, and the determination of the feed consumption and digestion degrees of the animals by evaluating the samples in vivo conditions will yield a clearer result.