Denizli il merkezinde öğrenim gören lise öğrencilerinin yeme bağımlılığı sıklığı ve etkileyen faktörler
Food addiction frequency and effective factors of high school students training in Denizli provi̇ce center
Yazar: SEVİM VESKE
Danışman: PROF. DR. AHMET ERGİN
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Denizli = Denizli ; Lise öğrencileri = High schools students ; Yeme bağımlılığı = Food addiction ; Ölçekler = Scales

Özet:
Giriş: Son yıllarda farklı bir bağımlılık tipi olarak tanımlanan yeme bağımlılığı, birçok çalışma için önemli bir araştırma konusu haline gelmiştir. Özellikle yüksek kalorili ve glikoz içeriği fazla olan yiyeceklerin, aşerme belirtilerine sebep olduklarının gözlenmesi ile yeme davranışı ve yeme bağımlılığı daha çok araştırılmaya başlanmıştır.
Amaç: Bu araştırma, 9. ve 10. sınıf öğrencilerinin yeme bağımlılığının sıklığının ve yaş, cinsiyet, anne baba eğitim durumu, gelir düzeyi, genel sağlık durumu, öğün sayıları, dışarıda tüketilen besin sıklığı, sigara içme durumu faktörlerinin değerlendirilmesi amacı ile planlanmıştır.
Yöntem: Kesitsel nitelikteki bu çalışmanın örneklemi Denizli ilinde 2019 yılı itibariyle eğitime devam eden Aydem Fen Lisesi, Denizli Anadolu Lisesi ve 15 Temmuz Şehitler Anadolu Lisesi öğrencilerinde rastgele seçilen 729 öğrenci oluşturdu. Her bir katılımcı, sosyodemografik özellikleri ve Yale Yeme Bağımlılığı formu (Yale Food Addiction Scale - YFAS ) içeren bir anket formu doldurdu. Verilerin istatistiksel analizinde SPSS 17.0 paket programı kullanılmıştır. 
Bulgular: Katılımcıların %52,7'si kız öğrencilerdir. Çalışmamızın %75'ini orta ergenlik yaş grubundaki (15-17 yaş) öğrenciler oluşturmaktadır. Boy ortalaması 168,52±8,57 cm, kilo ortalaması 59,86±12,32 kg olarak saptanmıştır. Katılımcıların %13' ünde (n= 95) yeme bağımlılığı saptandı. Katılımcıların aşırı yeme isteği uyandırdığı için ve/veya aşırı yemekten dolayı sorun yaşadığı yiyecekler listesinde öğrencilerin en çok tercih ettiği gıda %49,4 ile çikolata/gofret, %42,4 ile cips ve %40,6 ile pizza/lahmacun/döner ikinci ve üçüncü sırada seçilmiştir. Yeme bağımlılığı; gelir düzeyi, dış görünüş memnuniyeti, okulda şekerli yiyecek ve içecek tüketimi, sigara içme durumu ve aşırı yeme isteği uyandıran şekerleme, muz, tost/peynirli sandviç ile ilişkilidir. 
Tartışma-Sonuç: Araştırmamıza katılan adölesanlarda önemli derecede yeme bağımlılığı saptanmıştır. Yeme bağımlılığı birçok faktörden etkilenmektedir. Bu bilgiler ışığında bu önemli sağlık sorunu ile mücadelede girişimlerin planlanması uygun olur.

Abstract:
Introduction:Food addiction, which has been defined as a different type of addiction in recent years, has become an important research topic for many studies.Eating behavior and addiction to food have started to be investigated, especially with the observation that foods with high calories and high glucose content cause craving symptoms.
Objective:This research was planned to develop the frequency of eating addiction and variable factors of 9th and 10th grade students
Materials and Methods: The sample of this cross-sectional study consisted of 729 students randomly selected from Aydem Science High School, Denizli Anatolian High School and 15 July Martyrs Anatolian High School, who continue their education in Denizli province as of 2019.Each participant filled in the Turkish form of the Socio-demographic survey and the Yale Eating Addiction Scale (YFAS - Yale Food Addiction Scale). SPSS 17.0 package program was used in the statistical analysis of the data.
Results: 52.7% of the participants are famele students. 75% of our study is students in the middle adolescent age group (15-17 years old).  The average height was 168.52 ± 8.57 cm, and the average weight was 59.86 ± 12.32 kg. Food addiction was detected in 13% (n = 95) of the participants.The most preferred food of the students in the list of foods that the participants had problems with due to over-eating and / or over-eating, was 49.4% chocolate / wafer, 42.4% chips and 40.6% pizza / lahmacun / doner second and was chosen in the third place.Eating addiction is associated with age, income level, outward appearance satisfaction, overall health assessment, sugary food and drink consumption at school, smoking status

Conclusion:Eating addiction is affected by many factors, so more studies are needed.It is thought that the results of the research will contribute to the studies to be carried out in line with the nutritional habits and eating addictions of high school students.