Trüf ağaçlandırma alanlarının öncelik sırasının belirlenmesi: Bartın ili örneği
Determınıng the prıorıty order of truffle plantatıon areas: Bartın provınce example
Yazar: MEHMET SAİT ÇETİN
Danışman: DOÇ. DR. ERSİN GÜNGÖR
Bartın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Odun Dışı Orman Ürünleri (ODOÜ) ve buna bağlı yatırımlar özellikle yoksul kırsal kesimin
kalkındırılmasında oldukça önemli araçlardan biridir. Orman köylülerinin kalkındırılması
için ormanları odun hammaddesi üretim ekseninden çıkartarak bu sahalarda ODOÜ
üretiminin desteklenmesi ve çeşitli sübvansiyonların sağlanması kırsal gelir artışı açısından
oldukça faydalı olacaktır. Bu kapsamda sahip olduğu besin miktarı, aromatik tadı, ekonomik
değeri ve ihracat potansiyeli ile trüf mantarının üretimine önem verilmeye başlanmıştır.
Dünyada artan talebi karşılayabilmek için birçok ülke, yetişme özellikleri uygun olan
bölgelerde trüf ağaçlandırmaları yoluyla üretimini arttırma gayretindedir. Uygun ekolojik ve
edafik koşulları ile trüf üretimi gerçekleştirilebilecek ülkelerden biri olan Türkiye'de de bu
ürünün üretilmesi hızla yaygınlaşmaktadır.

Bu tez çalışması, Türkiye'de trüf üretiminin arttırılmasına katkı sağlamak için ele alınmıştır.
Bu amaçla Bartın yöresinde trüfün doğal olarak en fazla yayılış gösterdiği Kozcağız, Günye
ve Hasankadı orman işletme şeflikleri çalışma alanı olarak seçilmiştir. Daha sonra
şefliklerdeki mevcut durum Ön Değerlendirme Kriterleri ile tespit edilmiştir. Buna göre
755,5 ha büyüklüğündeki 87 Potansiyel Trüf Ağaçlandırma (PTA) sahası ilgili amenajman
planlarından hareketle bölme/bölmecik bazında saptanmıştır. Akabinde ilgili sahalar
Ranking Tekniği ile sıralanmıştır. Sıralamada 5 kriter altında 23 alt kriter puanlamasından

oluşan bir hesaplama gerçekleştirilmiştir. Bu şekilde Ranking ile 11'e indirilen 82,2 ha
büyüklüğündeki PTA sahaları, Analitik Hiyerarşi Proses (AHP) ile belirlenen kriter
ağırlıkları doğrultusunda ELECTRE Tekniği ile hesaplanmıştır. Hesaplamalar sonucu PTA
sahları 3>5=6=7=8=9>2=11>4>1=10 şeklinde sıralanmıştır. Sıralamaya göre trüf
ağaçlandırmaları için en uygun saha 3 nolu PTA sahası yani Kozcağız 114 nolu bölmede yer
alan 6,3 ha büyüklüğündeki Mzbc3-2 sahası olmuştur. Çalışma sonucunda PTA sahalarının
orman içinde olması nedeniyle buralarda gerçekleştirilecek faaliyetler ve elde edilecek
gelirlerin kırsal kalkınmada önemli bir gelir kaynağı olacağı saptanmış ve buna göre bazı
öneriler getirilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Trüf Mantarı (Tuber melanosporum) Ağaçlandırmaları,
Önceliklendirme, AHP, ELECTRE, Bartın.

Bilim Alanı Kodu: 502.05.01

Abstract:
Non-Wood Forest Products (NWFP) and related investments are very important tools for the
development of poor rural areas. For the development of forest villagers, removing the
forests from the wood raw material production axis, supporting the production of NWFP in
these areas and providing various subsidies will be very beneficial in terms of providing
rural income increase. In this context, the production of truffles has started to be given
importance with the amount of nutrients, aromatic taste, economic value and export
potential. In order to meet the increasing demand in the world, many countries are striving
to increase their production through truffle afforestation in regions with suitable growing
characteristics. One of the countries that can be performed in accordance with ecological and
edaphic conditions that truffle production in Turkey in the production of these products is
rapidly spreading.

In this thesis, a study was conducted for the improvement of truffle production in Turkey.
For this purpose, Kozcağız, Günye and Hasankadı Forest Management Chiefs, where truffles
are most naturally distributed in Bartın region, have been determined as working areas.
Later, the current situation in the chief offices was determined with the Pre-Evaluation
Criteria. Accordingly, 87 Potential Truffle Afforestation (PTA) areas with a size of 755.5 ha
were determined on the basis of division / division based on the relevant management plans.

viii

Subsequently, the relevant fields were listed with the Ranking Technique. In the ranking, a
calculation consisting of 23 sub-criteria scoring under five criteria was performed.

In this way, the PTA area of 82.2 ha, which was reduced to 11 by Ranking, was calculated
with the ELECTRE Technique in line with the criteria weights determined by the Analytical
Hierarchy Process (AHP). As a result of the calculations, the PTP areas are listed as
3>5=6=7=8=9>2=11>4>1=10. According to the order, the most suitable site for truffle
afforestation was the PTA site number 3, namely the Mzbc3-2 field of 6.3 ha located in the
section no 114 in Kozcağız. As a result of the study, it was determined that the activities to
be carried out and the revenues to be obtained in PTA areas will be an important source of
income in rural development, since the PTA sites are in the forest, and some suggestions
have been made accordingly.

Key words: Truffle Mushroom (Tuber melanosporum) Afforestation, Prioritization, AHP,
ELECTRE, Bartın.

Scientific Field Code: 502.05.01