Denim yıkamada renk varyasyonlarının nedenlerinin incelenmesi
The investigation of the causes of color variations in denim laundry (Washing) processes
Yazar: FİGEN KÖKSAL
Danışman: PROF. ÖZER GÖKTEPE
Namık Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering

Özet:
Denim giysiler, dünyanın en eski kumaş çeşitlerinden biri olan denim kumaşlardan üretilen ve yıllardır süregelen yoğun ürün geliştirme faaliyetleri sonucunda daima genç kalabilen  giysilerdir. Çok farklı dikim modelleriyle konfeksiyonu yapılan denim giysilere endüstriyel yıkama işlemleri uygulanarak son görünümleri verilmekte ve bunlar da yüksek katma değerli moda ürünleri haline getirilmektedir. Denim yıkama işlemlerinin hem yoğun emek ve ustalık gerektiren operasyonlar olması, hem de müşterilerin yıkamadan beklentilerinin giderek artması nedeniyle hazır giyim sektöründe  önemli payı bulunmaktadır. Yıkama proseslerinin doğruluğu kalite kontrol faaliyetleri ile sorgulanmakta, geçersiz proseslerin tamiri yapılmaktadır. Ürün kalitesiyle ilgili her geçen gün artan müşteri beklentileri, daha kısa sürede, eksiksiz ve doğru sevkiyat talepleri, daha düşük fiyat istekleri nedeniyle rekabet zorlaşmaktadır. Kârlılığın korunabilmesi için ürünlerin tek seferde doğru üretilmesi, zamanında sevk edilmesi ve yeniden işlem maliyetlerinin önlenmesi gerekmektedir. Denim yıkama süreçlerinde renk tamiri  sebepleri yaş işlemler ve sprey kaynaklı operasyonel hatalardır. Yıkama sonu proses kontrolde ton farkı bulunan  hatalı ürünler zeminde açık veya koyu renk, lokalde permanganat yetersiz veya yoğun, lokalde pigment yetersiz veya  yoğun olarak tamire ayrılmaktadır.  Bu ürünlerin renk tamirleri endüstriyel yıkama makinalarında veya sprey bölümünde yapılmaktadır. Tamir işlemleri ürün başına  ilave enerji,  kimyasal, işçilik ve kalitesizlik maliyeti getirmektedir. Bu çalışmanın amacı denim yıkamada renk tamiri oranlarının ve bu nedenle oluşabilecek maliyetlerin azaltılmasıdır. Çalışmada ıslak işlemlerden kaynaklanan renk varyasyonlarının nedenleri proses bazında araştırılmıştır. Renk farklılığına yol açabilecek parametreler belirlenerek bu parametrelere ait deney planları oluşturulmuştur. Deneyler sonucunda elde edilen numunelerin görsel ve spektrofotometrik renk değerlendirmeleri yapılarak bu parametrelerin renk varyasyonuna etkileri incelenmiştir. Tamir maliyetleri hesaplanarak hataların önlenmesine yönelik çözüm önerileri sunulmuştur.

Abstract:
Denim garments are garments produced from denim fabrics which are one of the eldest fabric varieties of the world, and can always stay youngster as a result of intensive product development proceedings ongoing for decades. It is given final appearance performing industrial laundry processes to very different sewing models of confection made of denim garments, and those are brought to high quality fashion products. Denim laundry processes have an important role in ready-to-wear sector due to operations requiring intensive effort and mastery as well as customers' increasing expectations from laundry. The accuracy of laundry processes are questioned with quality control proceedings and invalid process repairment are carried out. Competition is getting harder because of day by day increasing customer expectations about product quality, also complete and correct shipping demands in less time. For the protection of profitability, products need to have accurate production at one time, to ship in time and to avoid reproduction costs. Causes of color repairing in denim laundry processes are wet operations and spray sourced operational failures. Defective products, which are detected in process control after laundry, are seperated for repairment as light or dark color on surface, inadequate or intensive permanganete in local, and inadequate or intensive pigment in local. These products' color repairings are made in industrial laundry machines or in spray departments. Repairing processes bring extra energy, chemicals, workmanship and poor quality costs for per product. This research's purposes are to reduce color repairing ratios which occur in denim laundry process and therefore comprising expenditures. The causes of color variations arising from wet processes were investigated on the basis of process in the study. Parameters which would cause color differeces were determined and experiment plans were created according to those parameters. Visual and spectrofotometrical color evaluations of samples obtained from the result of experiments were carried out and these parameters' effect on color variations were examined. Suggestions for solution were offered to prevent failures by calculated repair costs.