Türkiye'de ekonomik performansın kurumsal temelleri: Yeni kurumsal iktisat perspektifi
The institutional fundamentals of Turkey's economic performance: A new institutional perspective
Yazar: YILDIRIM BEYAZIT ÇİÇEN
Danışman: DOÇ. DR. TAMER ÇETİN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik performans = Economic performance ; Eşbütünleşme = Cointegration ; Kurumsal ekonomi = Corporate economy ; Kurumsal yapı = Corporate structure ; Performans = Performance ; Yapısal kırılmalar = Structural breaks ; Yeni ekonomi = New economy ; Yeni kurumsal iktisat = New institutional economics

Özet:
Bu doktora tez çalışmasında, Türkiye'de kurumsal yapı ve ekonomik performans
arasındaki ilişki, Yeni Kurumsal İktisat'ın literatüre kazandırdığı işlem maliyeti ve
güvenilir taahhüt kavramları üzerinden analiz edilmektedir. Yeni Kurumsal İktisat'a
göre neoklasik iktisat, işlem maliyetleri, sınırlı rasyonellik, eksik sözleşmeler,
mülkiyet hakları gibi kavramları dikkate almadığından, modellemeleri gerçek
dünyayı yansıtmamaktadır. Ancak gerçek dünyada işlem maliyetleri her zaman
pozitiftir. Bu doğrultuda öncelikle Yeni Kurumsal İktisat'ı da kapsayacak şekilde
kurumlar konusu incelenmiş ve kurumlar-ekonomik performans ilişkisi anlatılmıştır.
Daha sonrasında işlem maliyetinin tanımlanması, ölçülmesi ve etkileri konularına
değinildikten sonra politik işlem maliyeti üzerinde durulmuştur.
İlerleyen bölümde politika oluşturma süreci ve güvenilir taahhüdün oluşumu
anlatılmıştır. Burada kurumsal politikaların oluşmasında kurumların rolü ve 3 temel
belirleyici erk olan yasama-yürütme-yargı ve kuvvetler ayrılığı incelenererek,
güvenilir taahhüt kavramı izah edilmiştir. Sonrasında teorisi izah edilen bu konuların
Türkiye'de gelişimi incelenmiştir. Bu noktada tezin önemli bir katkısı, son bölümde
Yeni Kurumsal İktisat perspektifinden hareketle, politik işlem maliyetleri ve
güvenilir taahhüdün tanımlanması ve Türkiye'de var olan kurumsal yapının
ekonomik performans üzerine etkilerinin yapısal kırılmalı zaman serisi analizi ile ele
alınmasıdır. Buna göre kurumsal yapının belirlediği işlem maliyeti ve güvenilir
taahhüt, doğrudan yabancı yatırım kararlarında ve milli gelir üzerinde belirleyici
öneme sahiptir.



Anahtar Kelimeler: Yeni Kurumsal İktisat, İşlem Maliyeti, Güvenilir Taahhüt,Kurumsal Yapı, Yapısal Kırılma, Eşbütünleşme

Abstract:
In this thesis, the effect of Turkey's institutional structure on economic performance
is analyzed by using transaction cost and credible commitment which are contributed
by New Institutional Economics. According to this school, neoclassical economics
ignores transaction cost, bounded rationality, incomplete contracts and property
rights. So these models will not represent the real world. But it's known that the
transaction cost is always positive in the real world. According to this reality, to
begin with the institutions containing the New Institutional Economics are
investigated and the relationship between institutions and economic performance is
explained. Afterwards defining, measuring and effects of transaction cost topics are
mentioned. Soon after we handled the political transaction cost.
In the next chapter, the policymaking process and credible commitment are
explained. The role of institutions on formation of institutional policies and the 3
determiner legislative-executive-judiciary and the seperation of powers are discussed
and credible commitment is clarified in this context. By giving the theoretical
framework of this issues, Turkey's progress is reviewed. The important contribution
of this thesis is by following New Institutional Economics perspective, first defining
the political transaction cost and credible commitment and after showing the effects
Turkey's institutional structure to economic performance by using time series
analysis with structral breaks. Findings indicate that the transaction cost and credible
commitment determined by institutional structure are highly important on investment
decisions and national income.



Anahtar Kelimeler: New Institutional Economics, Transaction Cost, Credible Commitment, Institutional Structure, Structral Breaks, Co-integration.