Tarife dışı engeller ve Türkiye-AB Gümrük Birliği çerçevesinde değerlendirilmesi
Nontariff barriers and their assessment within the framework of the Customs Union between Turkey and the European Union
Yazar: DEMET ÖZSOY
Danışman: DOÇ. DR. ARZU AKKOYUNLU WIGLEY
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ekonomi = Economics ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Gümrük Birliği = Customs Union ; Tarife dışı engeller = Non-tariff barriers ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası ticaret = International trade

Özet:
Çalışmamızın temel amacı, 1996 yılında Türkiye ile Avrupa Birliği arasında oluşturulan Gümrük Birliği'nin ardından tarife dışı engellerin nasıl şekillendiklerini ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle tarife dışı engellerin koruma araçları olarak nasıl ortaya çıktıkları, tanımı ve çeşitleri ayrıntılı biçimde açıklanmış, ardından da Gümrük Birliği sonrasında kaydedilen gelişmeler incelenmiştir. Bu incelemenin sonucunda Türkiye'nin, Gümrük Birliği sonrası dönemde AB'nin Ortak Ticaret Politikasına uyum için ithalat mevzuatında değişiklikler yaptığı ve Avrupa Birliği ile arasındaki her türlü ticari engelin kaldırılmasına ilişkin mevzuatı benimsediği görülmüştür. Ancak, anti-damping mevzuatı ve teknik mevzuat başta olmak üzere henüz uyum sağlayamadığı ve güçlük çektiği konular bulunduğu anlaşılmıştır. Çalışmada ayrıca, Gümrük Birliği'nin kurulmasıyla birlikte Türkiye ile AB arasındaki ticarette uygulanan tarife dışı engellerde meydana gelen değişimi tespit etmek amacıyla envanter yaklaşımı yöntemiyle bir analiz gerçekleştirilmiştir. Buna göre, ithalat mevzuatı kapsamında koruma altında tutulan sektörlerin ithalatının AB'den yapılan toplam ithalat içerisinde payı çok yüksek olmakla birlikte söz konusu ithalatın çok düşük bir kısmına tarife dışı engel uygulandığı sonucuna ulaşılmıştır. Son olarak da Türkiye ile AB arasında uygulanan tarife dışı engellerin kaldırılmasının dış ticaret üzerindeki etkileri hesaplanmaya çalışılmış ve bu engellerin kaldırılmalarının AB ile dış ticaret hacmimizde büyük çaplı değişiklikler yaratmayacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The main purpose of our study is to introduce how nontariff barriers shaped after the Customs Union built up between Turkey and the European Union in 1996. For this purpose, first of all the historical progress of the nontariff barriers as protection tools, their definition and types are examined and then the progress made after Customs Union is discussed. As a result of this study, it has been observed that Turkey amended the legislation on the import regulations in order to harmonize EU Common Trade Policy following the Customs Union period and adopted the legislation regarding the abolition of all types of trade barriers between Turkey and EU. However, it has been understood that Turkey confronts issues which it has not yet harmonized and challenged, particularly in anti-dumping and technical legislation. Also, in this study, with the establishment of Customs Union, it is analyzed by the method of inventory approach in order to detect the changes occured in non-tariff barriers that is applied in trade between EU and Turkey. According to this, while the portion of the importation of the sectors under the protection within the import legislation is considerably high within the total import from EU, it is concluded that non-tariff barriers have been implemented on very low portion of abovementioned import. In conclusion, impacts of the abolition of the non-tariff barriers applied between Turkey and EU on the foreign trade have been evaluated and it has been concluded that abolition of these barriers would not create large scale changes on our foreign trade with EU.