Öğretmenlerin problem çözme becerileri ile teknostres düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between teachers' problem-solving skills and technostress levels
Yazar: HALİT ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. YUSUF LEVENT ŞAHİN
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı /  Eğitim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Teknostres = Technostress ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmada, öğretmenlerin problem çözme becerileri ile teknostres düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırmanın örneklemine 81 ilden katılım sağlanarak tabakalı seçkisiz örnekleme yöntemiyle ulaşılmış olup, katılımcı grubunu 2020-2021 eğitim öğretim yılında devlet okullarında görev yapan 3143 öğretmen oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında öğretmenlerin problem çözme becerilerini ölçebilmek maksadıyla Yaman ve Dede (2008) tarafından geliştirilen "Yetişkinler İçin Problem Çözme Becerileri Ölçeği" kullanılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin teknostres düzeylerini ölçebilmek maksadıyla Çoklar, Efilti ve Şahin (2017) tarafından geliştirilen "Öğretmenlerin Teknostres Düzeylerini Belirleme Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde Pearson momentler çarpımı korelasyon analizi, çoklu doğrusal regresyon analizi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Çok Değişkenli Varyans Analizi (MANOVA) ve iki yönlü MANOVA analizleri kullanılmıştır.
Araştırma bulgularına göre; öğretmenlerin problem çözme beceri düzeylerinin yüksek düzeyde, teknostres düzeylerinin ise orta düzeyde olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin problem çözme becerilerinin yaş, öğrenim durumu, mesleki kıdem, görev yapılan kurum ve görev durumu değişkenlerine göre anlamlı şekilde farklılaştığı; ancak cinsiyet, branş, medeni durum ve yaşadıkları yere göre anlamlı bir farklılık oluşturmadığı bulgularına ulaşılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin teknostres düzeylerinin ise cinsiyet, mesleki kıdem, branş, öğrenim durumu, görev yapılan kurum ve görev durumu değişkenlerine göre farklılaştığı; ancak yaş, medeni durum ve yaşadıkları yere göre anlamlı bir farklılık oluşturmadığı araştırma bulgularında görülmüştür. Bunların yanında teknostres ile problem çözme becerileri arasında anlamlı ve negatif yönlü ilişki olduğu, ayrıca teknostresin problem çözme becerileri üzerindeki rolünün anlamlı düzeyde olduğu bulgularına ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to evaluate the relationship between teachers' problem-solving skills and their technostress levels. The sample of the study was reached by stratified random sampling method by participating from 81 provinces, and the study group consists of 3143 teachers working in public schools in the 2020-2021 academic year. The "Adult Problem-Solving Skills Scale" developed by Yaman and Dede (2008) was used in order to measure the problem-solving skills of teachers in data collection. In addition, "Teachers' Technostress Levels Scale" developed by Çoklar, Efilti, and Şahin (2017) was used to measure teachers' technostress levels. Pearson product-moment correlation analysis, multiple linear regression analysis, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Multivariate Analysis of Variance (MANOVA), and two-way MANOVA analyzes were used in the analysis of the data.
According to the research findings; It has been seen that the problem-solving skill levels of the teachers are high and their technostress levels are moderate. It was found that the problem-solving skills of the teachers differentiated significantly according to the variables of age, education level, professional seniority, institution and job status; however, it was found that there was no significant difference according to gender, branch, marital status and place of residence. In addition, teachers' technostress levels differentiated according to gender, professional seniority, branch, education level, institution and job status; however, it was seen in the research findings that there was no significant difference according to age, marital status and place of residence. In addition, it was found that there is a significant and negative relationship between technostress and problem-solving skills, and that the role of technostress on problem solving skills is at a significant level.