Okul öncesi dönem çocuklarına yönelik 8 haftalık mindfulness (bilinçli farkındalık) programı ve programın çocuklar üzerindeki etkileri
The 8 week mindfulness program for preschool children and the effects of the program on children
Yazar: NİSA ÇOLLAK
Danışman: DOÇ. DR. RAZİYE BİLGE UZUN
Bahçeşehir Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Okul Öncesi Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilinçli farkındalık = Mindfulness ; Farkındalık = Awareness ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Program geliştirme = Program development

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okul öncesi dönem çocuklarına yönelik 8 haftalık mindfulness programını oluşturmak ve programın çocuklar üzerindeki dikkatli olma/odaklanma, sakin olma, öz denetimli davranma, kendini kabul ve sevme, başkalarına karşı ilgili ve yardımsever olmalarına olan etkisini incelemektir. Araştırma, 2017-2018 eğitim öğretim yılının bahar döneminde İstanbul Anadolu yakasında, özel bir anaokulunda öğrenim gören, yaşları 5-6 (60-72 ay) arasında değişen, 20 öğrenciye 8 hafta boyunca uygulanmıştır. Çalışma grubu, 9 erkek, 11 kız öğrenciden oluşmakta ve grup içerisinde yer alan 3 öğrencinin, özel gereksinimine ihtiyacı bulunmaktadır. Bu araştırmada program geliştirme süreçleri izlenerek 8 haftalık program oluşturulmuştur. Araştırmanın modeli, betimsel araştırmalardan tarama modelidir. Çalışmada veri toplamak amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen 'Mindfulness Eğitimi Haftalık Değerlendirme- Sınıf Öğretmeni Formu' ve 'Sınıf Öğretmeni Görüş Formu' formları kullanılmıştır. Veri toplama araçları ile elde edilen verilerin çözümlenmesinde, SPSS (The Statistical Packet for The Social Sciences) paket programı kullanılmış, ''Wilcoxon Testi' yöntemi uygulanmıştır. Nicel ve öğretmen görüşlerine dayanan bulgular ışığında çalışma kapsamında oluşturulan mindfulness programının, okul öncesi çocuklar üzerinde olumlu bir etki bıraktığı ve 1. hafta ile 8. hafta arasında olumlu yönde anlamlı farklılık olduğu saptanmıştır. Nicel ve öğretmen görüşlerine dayanan bulguların analizi sonucunda, mindfulness uygulamalarının; çocuklarda dikkatli olma, sakin olma, öz denetimli davranma, kendini kabul ve sevme, başkalarına karşı ilgili ve yardımsever olma düzeylerini arttırdığı görülmektedir (p< 0.05). Araştırmaya katılan okul öncesi çocuklar, sınıf öğretmenleri ve araştırmacının program hazırlaması ve uygulaması sonucunda sözel olarak iletilen geribildirimler ve uygulanan formun analiz sonuçları, bu sonucu doğrulamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Bilinçli Farkındalık, Mindfulness, Okul Öncesi Eğitim, Program Geliştirme

Abstract:
This study aims to develop a mindfulness program for early childhood children for 8 week and it examines the effects of this program on children's attention, self-acceptance and compassion, being calm, self-control, being concern about others and helpfulness. The sample of this study includes 20 children who are in 60-72 month and 9 of them are boys and 11 of them are girls and 3 of them have some special needs. This research applied in a private preschool in Anatolian side of Istanbul in spring semester of 2017-2018 academic year. With the qualitative and quantitative data analysis, "explanatory design" was used as a method in this study. 2 different forms namely; ''Mindfulness Education Weekly Assement-Teacher Form'' and ''Teachers Observation Form'' were used to collect data. To analyze data Wilcoxon Test was used on SPSS. Results of the data obtained from 1st and 8th month showed that mindfulness program had positive effect on children, especially on children's attention, being calm, sel-control, sef-acceptance and compassion, being concerned about others and helpfulness (p < 0.05). Children's feedback were verify this finding.
Keywords: Conscious Awareness, Mindfulness, Early Childhood Education, Developing a Program