Hastanelerde dış kaynak kullanımı yöntemiyle istihdam edilen personelin performansları hakkında yönetici görüşleri: Şanlıurfa İli kamu hastaneleri ile Harran Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesinde örnek bir uygulama
Director remarks about the performance of personnel employed  through outsourcing method in hospitals: A sample application in Şanliurfa District public hospitals and Harran University Training and Research Hospital
Yazar: HÜSEYİN ERİŞ
Danışman: DOÇ. DR. ZEKAİ ÖZTÜRK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Dış kaynaklardan yararlanma = Outsourcing ; Hastaneler = Hospitals ; Performans = Performance ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Sağlık personeli = Health personnel ; Yöneticiler = Managers ; İstihdam = Employment ; Şanlıurfa = Şanlıurfa

Özet:
Yüksek yatırım gerektiren, uzmanlaşmanın yoğun olduğu ve geniş bir hizmet alanına sahip olan hastaneler son yıllarda asıl yeteneklerine odaklanmaya başlamışlardır. Hastaneler, ihtiyaç duydukları bir takım hizmetleri profesyonel hizmet veren işletmelerden dış kaynak kullanımı yöntemiyle temin etmektedirler. Bu hastaneler arasında yer alan kamu hastaneleri de daha kaliteli bir sağlık hizmeti sunarak, diğer hastanelere karşı avantaj sağlamak, giderlerini azaltıp, karlılıklarını artırmak, ülke sağlık politikasını destekleyici çalışmalar yapmak için dış kaynak kullanımına yönelmişlerdir. Özellikle devlet hastanelerinin, devletin hantal yapısından dolayı, hizmet üretmede zorluk yaşadığı bilinmektedir. Bunun en önemli sebeplerinden birisi ihtiyaç duyulan, istenilen nitelikteki kadrolu personelin temin edilmesinde yaşanan ciddi sorunlardır. Ayrıca sağlık hizmetleri üretiminde olması gereken bir takım mal/hizmet tedarik sürecindeki gecikmelerden dolayı, devlet hastaneleri ciddi sorunlar yaşamaktadırlar. Son yıllarda bu sebeplerden dolayı kamu hastaneleri, kanunlar çerçevesinde eldeki imkanları kullanarak, bilimsel normlara uygun, kaliteden ödün vermeden, hızlı ve etkili bir şekilde sağlık hizmeti üretebilmek için özellikle dış kaynak kullanımını tercih etmeye başlamışlardır.Çalışmanın giriş bölümünde araştırmaya ait genel bilgiler verilmiştir. İkinci bölümünde hastaneler ile ilgili genel bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde, insan kaynakları yönetimi ve kapsamı ile insan kaynakları yönetiminde performans yönetimi ve kapsamı konuları işlenmiştir. Dördüncü bölümde dış kaynak kullanımının tanımı, tarihsel gelişimi ve öneminden bahsedilerek, hastanelerde dış kaynak kullanımı, nedenleri, kapsamı ile insan kaynakları yönetiminde dış kaynak kullanımı ve performansa etkileri konuları işlenmiştir. Sonraki bölümde ise araştırmanın verileri ve bulguları hakkında bilgiler verilmiştir. Veri girişi ve analizler SPSS 22.0 istatistik programı kullanılarak yapılmıştır. Analizlerde; önce faktör analizi yapılarak, ölçekte alt boyutlarda yer alan ifadelerin birbirini destekleyip desteklemediğine bakılmıştır. Daha sonra iki grup ortalaması arasındaki farkı test etmede t testi, üç ve daha fazla grup ortalaması arasındaki farkı test etmek için tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Ortalamalar arasındaki farkın önemli olduğu durumda, hangi grubun farklı olduğunu belirlemek amacıyla "Tukey" testi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre hastane yöneticilerinin görüşleri tespit edilmeye çalışılmış ve bu tespitler doğrultusunda bir takım öneriler geliştirilmiştir. Hastane yöneticileri, dış kaynak kullanımı çalışanlarının hasta, hasta yakını, diğer çalışanlar ve yöneticilerle ilişkilerinde olumlu görüş içinde olduklarını belirtmişlerdir. Ancak bu olumlu görüşün düzeyinin yüksek olmadığı da anlaşılmıştır. Hastane yöneticileri, dış kaynak kullanımı ile istihdam edilen personelin iş motivasyonlarının düşük olduğu, hastanedeki işlere ilişkin bilgilerinin yeterli olmadığı görüşünü de belirtmişlerdir. Yine DKK yöntemi ile istihdam edilen personelin hastanenin vizyon, amaç ve kalite politikalarından haberdar olmadıkları görüşü de ortaya çıkmıştır.

Abstract:
Hospitals where specialisation is intense, which require high investments and which have a wide service area started focusing on their principal skills. Hospitals supply certain services that they need through outsourcing method from professional business firms. Public hospitals that are among these hospitals, headed towards outsourcing methods in order to gain advantage against other hospitals by providing a better service, decrease their expenditure, increase their profitability and conduct studies that support nation health policy. It is known that especially public hospitals are having difficulties in providing services due to logy structures of the state. One of the most important reasons for this is the problem that is encountered while hiring personnel who have required qualifications. Also, public hospitals encounter serious problems due to the delay in supply period for some goods or services which are necessary for health care delivery production. Due to this reason, in recent years, public hospitals especially started to prefer outsourcing methods, in order to produce health care in a fast and effective way using current possibilities, within the limits of the law, appropriate to scientific norms, and without sacrifying quality. General information is given in the introduction part of the study. General information about the hospital is given in the second part. In third part, personnel management and its scope, and performance management in personnel management and its scope is handled. In fourth part, decription of outsourcing method, its historical development and its importance is mentioned. Meanwhile in fourth part, its motivation, and its scope, along with using outsourcing method in personnel management and its influence on performance are handled. In next part information is given related to data of the research and its findings. Data entry and analysis are done though SPSS 22.00 statistics program. In analyses first factor analysis was done in order to see if the terms in subdimensions in the scale support one another or not. Then t test was used to test the difference between two groups and one way analysis of varience (ANOVA) was used to test the difference among three or more group averages. "Tukey" test was used to determine which group was different when the difference among averages was significiant. Considering the results of the research, opinions of the hospital directors was aimed to be detected, and some proposals were developed and in accordance with these detections. Hospital directors indicated that they had a good opinion about the personnel employed through outsourcing method and their relations with patients and their relatives alongside with other personnel. But it was understood that this positive opinion was not that high. Hospital directors also indicated that personnel employed through outsourcing method had a low work motivation and inadequate information related to jobs in hospitals. Furthermore, the judgment that the personnel employed through outsourcing method were unaware of the vision, purpose and quality policies of the hospital that they work for came forth.