Engelli çocuk annelerinin çocuklarını reddetme davranışları
The rejectional behavior of the handicapped child's mothers
Yazar: HURİSER DELİTAY
Danışman: PROF. DR. SERDAR ERKAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Psikolojik Danışma ve Rehberlik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, normal çocuk anneleri ile engelli çocuk annelerin reddetmedavranışları arasında anlamlı bir farklılık olup olmadığı ve engelli çocuk annelerinineğitim düzeylerinin, çalışma durumlarının, algıladıkları sosyo-ekonomik düzeyin,çocuklarının cinsiyeti ve engel türünün annelerin reddetme davranışlarında anlamlıfarklılığa neden olup olmadığı araştırılmıştır.Çalışmanın araştırma grubunu, Ankara ili Keçiören, Yenimahalle ve Çankayailçelerinde bir özel eğitim kurumuna devam etmekte olan çocukların anneleriarasından gönüllü olan 221 engelli çocuk annesi ile normal ilköğretim okulu veanaokuluna devam eden 106 normal çocuk annesi oluşturmuştur. Araştırmanınbağımlı değişkeni olan annelerin reddetme davranışını ölçmek için Aile Çocukİlişkileri Ölçeği- Anne Formu; bağımsız değişkenler olan eğitim düzeyi, çalışmadurumu, algılanan sosyo-ekonomik düzey, çocuğun cinsiyeti ve engel türüne ilişkinbilgileri toplamak amacı ile de Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. İstatistikselçözümlemeler SPSS 16.0 programında yapılmıştır. Araştırmada istatistikselyöntemlerden Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve t Testi kullanılmıştır.Araştırma verileri 0.05 hata payı ile test edilmiştir.Araştırma sonucunda, engelli çocuk annelerinin normal çocuk annelerinegöre daha fazla reddetme davranışı gösterdikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıcaengelli çocuk annelerinin eğitim düzeyleri, çalışma durumları ve algıladıkları sosyoekonomikdüzeyin reddetme davranışı üzerinde anlamlı farklılığa neden olduğugörülmüştür. Annelerin eğitim ve sosyo-ekonomik düzeyi yükseldikçe reddetmedavranışının da arttığı belirlenmiştir. Çalışma durumuna ilişkin olarak; çalışan vedoğumdan sonra işten çıkan annelerin hiç çalışmayan ve emekli olan annelere göredaha fazla reddetme davranışı gösterdikleri belirlenmiştir. Buna karşın çocuğuncinsiyeti ve engel türü annenin reddetme davranışı üzerinde belirleyici olmamıştır.

Abstract:
In this study, it is investigated whether educational and occupational status,socio?economical levels of their mothers and the type of child?s handicap andgender are the determiners of the rejectional behavior of the mothers.221 volunteer mothers who are among the mothers whose children attend tospecial education and 106 mothers who are mothers? children attend to primaryschool and kinder garden in Ankara form the research group of the study.Family-Child relationship scale?Mother Form is used for dependent variableof the study. Personal Data Form is used with the aim of obtaining informationrelated to the independent variables. Statistical data are analyzed by using theprogram called SPSS 16.0. In the study, One Way ANOVA and T Test are used interms of statistical methods. The data in the study are tested with a 0.05 and 0.01error possibility.According to the research, it is seen that educational and occupational statusof the mothers and socio?economical levels are important determiners in terms ofrejectioanal behavior. It is determined that the higher the educational and socio?economical levels get, the higher rejectional behavior gets. When it comes to therelation of occupational status to rejectional behavior, it is observed that the motherswho are occupied or got unemployed after the birth display more rejectionalbehavior than the mothers who got retired or have never been employed. However,a meaningful relation between the type of child?s handicap or gender and therejectional behavior of mother could not been observed. Child?s gender or type ofhandicap has not been a determiner on the rejectional behavior of mother.