Bazı pitaya çeşitlerinin Erdemli ekolojik koşullarındaki verim ve kalite özellikleri üzerine araştırmalar
Investigations on yield and quality characteristics of some pitayacultivars in Erdemli/Mersin ecological conditions
Yazar: MAHMUT ŞAMİL ÜNAL
Danışman: PROF. DR. LEVENT SON
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Organik Tarım İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Mersin'in Erdemli ilçesinde 2024 yılında yürütülen bu araştırmada, 6 yaşlı Dark Star, Golden Yellow, Macenta, Philippines Purple ve Vietnam Jaina pitaya çeşitleri materyal olarak kullanılmıştır. Pitaya çeşitlerinde çiçeklenme, ağaç başına verim, meyve iriliği, meyve eni, meyve boyu, meyve kabuk kalınlığı, asitlik, pH ve suda çözünür kuru madde (%SÇKM) gibi pomolojik ve fenolojik analizler yapılmıştır. Araştırmada yer alan pitaya çeşitlerinde en erken (23 Mayıs) çiçeklenen çeşit Dark Star olurken; en geç çiçeklenme ise 7 Haziran tarihinde Golden Yellow ve Macenta çeşitlerinde gerçekleşmiştir. Bitki başına verim bakımından, 'Macenta' (15,53 kg/ağaç) ve Philippines Purple (15,33 kg/ağaç) pitaya çeşitleri en yüksek verimli olarak saptanırken; 12,73 kg/ağaç ile Vietnam Jaina pitaya çeşidi en düşük verimli olarak bulunmuştur. Araştırmada bulunan Pitaya çeşitlerinde meyve iriliği bakımından Philippines Purple (430,20 g) diğer çeşitlerden daha üstün olarak bulunurken, Vietnam Jaina (294,46 g) en küçük meyveli çeşit olarak tespit edilmiştir. Materyal çeşitlerde yapılan suda çözünebilir toplam kuru madde (%SÇKM) analizi sonuçlarına göre, en yüksek değer %14,40 ile Golden Yellow pitaya çeşidinde saptanırken, en düşük değeri ise 12,00 ile Vietnam Jaina çeşidinden elde edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre verim ve meyve kalitesi bakımından Macenta ve Philippines Purple pitaya çeşitleri, Erdemli yöresi için ümitvar olarak saptanmıştır.

Abstract:
In this study conducted in 2024 in the Erdemli district of Mersin, six-year-old pitaya (Hylocereus spp.) cultivars; Dark Star, Golden Yellow, Macenta, Philippines Purple, and Vietnam Jaina were used as plant material. Pomological and phenological analyses were performed on these pitaya cultivars, including flowering time, yield per tree, fruit size, fruit width, fruit length, fruit peel thickness, acidity, pH, and soluble solid content (SSC). Among the pitaya cultivars studied, the earliest flowering cultivar was Dark Star (May 23), while the latest flowering was observed in Golden Yellow and Macenta cultivars (June 7). Regarding yield per plant, 'Macenta' (15,53 kg/tree) and 'Philippines Purple' (15,33 kg/tree) were determined as the highest-yielding cultivars, whereas Vietnam Jaina had the lowest yield (12,73 kg/tree). In terms of fruit size, the Philippines Purple cultivar (430,20 g) was found to be superior to the others, while Vietnam Jaina (294,46 g) had the smallest fruit size. According to the soluble solid content (SSC) analysis, the highest SSC value was recorded in Golden Yellow (14,40%), while the lowest was found in Vietnam Jaina (12,00%). Based on the research findings, Macenta and Philippines Purple pitaya cultivars were identified as promising for the Erdemli region in terms of yield and fruit quality.