Genç sporcularda hareket hastalığı ve postural salınımın incelenmesi
Examination of motion sickness and postural sway in young athletes
Yazar: YAĞMUR KOCAOĞLU
Danışman: PROF. DR. NURTEKİN ERKMEN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Duruş = Posture ; Hareket = Movement ; Hareket bozuklukları = Movement disorders ; Postural denge = Postural balance ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Bu araştırmada; 13-15 yaş aralığındaki wushu, tekvando, karate sporcularının ve sedanter bireylerin hareket hastalığı oranlarının belirlenmesi, hareket hastası olan ve olmayan katılımcıların semptom şiddetlerinin ve bulantıya duyarlılıklarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Araştırmanın diğer bir amacı da sporcuların ve sedanterlerin hareket hastası olma beyanlarına göre postural salınımlarının farklılaşıp farklılaşmadığını tespit etmektir. Araştırmaya her branş için (wushu tekvando, karate) 12 kadın 12 erkek olmak üzere 72 aktif sporcu ve aktif olarak spor yapmayan 12 kadın ve 12 erkek olmak üzere 24 sağlıklı birey (toplam 96) dahil edilmiştir. Tüm katılımcıların yaş ortalaması 13,90 ± 0,86 yıl, boy uzunluğu ortalaması 162,03 ± 9,70 cm, vücut ağırlığı 51,66 ± 11,87 kg olarak hesaplanmıştır. Sporcu grupların spor deneyimi ortalaması 6,06 ± 2,07 yıl olarak bulunmuştur.
Tüm katılımcılara hareket hastalığı oluşturabilmek için dağlık bir arazide bir bisiklet yolculuğu kaydından oluşan yaklaşık 23 dakikalık bir video görüntüsü izletilmiştir. Simülatör Hastalık Anketi (SHA) kullanılarak hareket hastalığının seviyesi ve BARF bulantı ölçeği ile de bulantı şiddeti video izleme öncesi, video izlenmesinden hemen sonra, 10 dk sonra ve 30 dk sonra olmak üzere dört kez değerlendirilmiştir. Aynı zamanda katılımcılardan bireysel değerlendirmeleriyle  "Hareket hastası mısın?" sorusuna "Evet ya da Hayır" olarak dört kez cevap vermeleri istenmiştir. Postural salınım performansları video izleme öncesi ve video izleme sonrası ölçülmüştür. Normallik analizlerinde Kolmogorov Smirnov Testi veya Shapiro-Wilk Testi kullanılmıştır. Niceliksel verilerin analizi için; bağımsız grupların karşılaştırılmasında Kruskal Wallis H ve Mann Whitney U Testi, bağımlı grupların karşılaştırılmasında Friedman Testi ve Wilxocon Testi kullanılmıştır. Niteliksel verilerin karşılaştırılmasında ise Pearson Ki-Kare Testi uygulanmıştır. 
Katılımcıların hareket hastası olma durumu ve cinsiyet değişkeni arasında, sporcu veya sedanter olma ile hareket hastası olma durumu arasında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir (p>0,05). SHA skorları ve cinsiyet değişkeni arasında anlamlı bir farklılık görülmezken (p>0,05), SHA skorlarının hareket hastası olan katılımcılarda hareket hastası olmayan katılımcılardan anlamlı oranda yüksek bulunmuştur (p<0,05). Ayrıca araştırma grupları ve SHA skorları arasında da anlamlı bir farklılık görülmemiştir (p>0,05). Hareket hastası olan katılımcıların gözler açık GSİ ve AP postural salınım skorlarında artış belirlenirken (p<0,05), gözler kapalı postural salınım skorlarında fark görülmemiştir (p>0,05). Bulantı skorları ise hareket hastalığı bildiren bütün araştırma gruplarında anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05).  
Sonuç olarak; cinsiyet farklılığının hareket hastası olma durumu üzerinde bir etkisinin olmadığı, ayrıca sporcu ve sedanter olmanın da hareket hastası olma durumunu etkilemediği görülmüştür. Görsel uyarı sonucu uyarılan hareket hastalığı genç sporcuların postural salınımları üzerinde olumsuz bir etki oluşturmamıştır.

Anahtar Sözcükler: Hareket hastalığı; postural kontrol; sporcu.

Abstract:
In this study; it was aimed to determine the rate of motion sickness of wushu, taekwondo, karate athletes and sedentary individuals in the 13-15 age range, and to compare the symptom severity and sensitivity to nausea of participants with and without motion sickness. Another aim of the study was to determine whether the postural sway of athletes and sedentary differ according to their statements of being motion sickness. For each branch (wushu, taekwondo, karate), 72 active athletes (12 females and 12 males) and 24 healthy individuals (12 females and 12 males) who do not actively do sports (96 in total) were included in the study. Total mean age of all participants was 13.90 ± 0.86 years, mean height was 162.03 ± 9.70 cm, and body weight was 51.66 ± 11.87 kg. The average of the total sports experience of the athlete groups was found to be 6.06 ± 2.07 year. 
All participants were shown a 23-minute video footage of a bicycle ride in a mountainous terrain in order to induce motion sickness. The level of motion sickness using the Simulator Sickness Questionnaire (SSQ) and the severity of nausea with the BARF nausea scale were assessed four times: before, immediately after, 10 minutes, and 30 minutes after watching the video. At the same time, individual evaluations of the participants were asked, they were asked to answer the question "Yes or No" four times. Postural oscillation performances were measured before and after watching the video. Kolmogorov Smirnov Test or Shapiro-Wilk Test was used for normality analysis. For the analysis of quantitative data; Kruskal Wallis H and Mann Whitney U Tests were used to compare independent groups, Friedman Test and Wilxocon Test were used to compare dependent groups. Pearson Chi-Square Test was used to compare qualitative data.
There was no significant relationship between the participants' state of being motion sickness and gender, between being an athlete or a sedentary and being a motion sickness (p>0.05). While there was no significant difference between SSQ scores and gender variable (p>0.05), SSQ scores were found to be significantly higher in participants with motion sickness than in participants without motion sickness (p<0.05). In addition, there was no significant difference between research groups and SSQ scores (p>0.05). While an increase was determined in the eyes open OSI and AP postural sway scores of the participants with motion sickness (p<0.05), there was no difference in the eyes closed postural sway scores (p>0.05). Nausea scores were found to be significantly higher in all study groups reporting motion sickness (p<0.05). 
As a result; gender difference did not have an effect on the state of being motion sickness, in addition, it was observed that being an athlete and sedentary did not affect the state of being motion sickness. Motion sickness induced by visual stimulation might not have a negative effect on the postural sway of young athletes.

Key Words: Athlete; motion sickness; postural control.