Pozitif örgütsel davranış ve sübjektif uyum algılarının, örgütsel bağlılık ve örgütsel vatandaşlık davranışına etkilerinde hizmetkâr liderliğin aracı rolü
The mediating role of servant leadership over the effect of positive organizational behaviour and subjective fit perceptions on organizational commitment and organizational citizenship behaviour
Yazar: ASUMAN KANDİŞ
Danışman: PROF. DR. FERİT ÖLÇER
Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Hizmetkar liderlik = Servant leadership ; Uyum = Adjustment ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Örgütsel davranış = Organizational behavior ; Örgütsel uyum = Organizational adaptation ; Örgütsel vatandaşlık = Organizational citizenship ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, pozitif örgütsel davranış ve sübjektif uyum algılarının örgütsel vatandaşlık davranışı ve örgütsel bağlılığa etkilerinde hizmetkâr liderliğin aracı rolünü bir model çerçevesinde araştırmaktır.  Bu amaçla ülkemizin tüm bölgelerinde, kırsal kalkınma misyonuyla faaliyet gösteren bir kamu kurumu çalışan ve yöneticilerinden veri toplanmıştır. Veriler surveymonkey yazılımı aracılığıyla üç farklı zamanda gerçekleştirilen çalışan ve yönetici anketleriyle elde edilmiştir. Çalışmada yapısal eşitlik modeli kullanılmış, veriler LISREL 8.80 ile değerlendirilmiştir. Araştırma modeli uyarınca 12 hipotez test edilmiştir. Bunların sekizi direkt etki hipotezi, dördü ise aracı etki hipotezidir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular incelendiğinde hizmetkâr liderliğin, sübjektif uyum algıları ve örgütsel vatandaşlık davranışına etkisinde tam aracı rolü ile sübjektif uyum algıları ve örgütsel bağlılığa etkisinde kısmi aracı rolü doğrulanmıştır. Hizmetkâr liderliğin, pozitif örgütsel davranış ile örgütsel bağlılık ve pozitif örgütsel davranış ile örgütsel vatandaşlık davranışı ilişkisinde aracı rolü ise doğrulanamamıştır. Bunun yanında sekiz direkt etki hipotezinden dördü doğrulanmıştır. Hizmetkâr liderliğin örgütsel vatandaşlık davranışı ve örgütsel bağlılığa direkt etkisi doğrulanmıştır. Araştırma sonuçları, sübjektif uyum algılarının hizmetkâr liderliği ve örgütsel bağlılığı doğrudan etkilediği, örgütsel vatandaşlık davranışına ise direkt etki etmediğini göstermektedir. Ayrıca pozitif örgütsel davranışların örgütsel bağlılık, örgütsel vatandaşlık davranışı ve hizmetkâr liderliğe direkt etkisinin olmadığını da tespit etmiştir.

Abstract:
The objective of this study is to reveal the mediating effects of servant leadership on employee attitudes and behaviours. Independent variables of this study are positive organizational behaviour and subjective fit perception. Dependent variables are organizational citizenship behaviour and organizational commitment. So, this study investigates mediating effects of servant leadership on the relationship between these independent and depent variables. Data was collected from a public agency employees and managers operating on rural development mission. Data obtained from employee and manager surveys held at three different times via SurveyMonkey software. Structural equation model was used and data were analyzed with LISREL 8.80. 12 hypotheses were tested in the hypothesized research model. Eight of them are direct effect hypotheses and the others are mediating effect hypotheses. The results of the study shows that mediating effect of servant leadership on the relationship between subjective fit perception and organizational citizenship behavior was supported. Partial mediating effect of servant leadership on the relationship between subjective fit perception and organizational commitment was supported, too. Mediating role of servant leadership on the relationship between positive organizational behaviour and organizational citizenship behaviour/ organizational commitment have not been supported. Moreover, the findings supported the four of the eight direct effect hypotheses: The results show that servant leadership is positively and significantly related to organizational citizenship behavior and organizational commitment. Subjective fit perceptions effect servant leadership and organizational commitment directly but not organizational citizenship behavior. Finally, it was observed that positive organizational behaviour has not effected servant leadership, organizational commitment and organizational citizenship behavior.