Kurum bakımı deneyimi olan bireylerin sosyal becerileri üzerine bir inceleme (Sakarya örneği)
A study on social skills of individuals with institutional care experience (Example of Sakarya)
Yazar: OSMAN CEYHAN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN HÜSEYİN TAYLAN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work

Özet:
Korunmaya ihtiyacı olan çocuklar için ülkemizde geçmişten günümüze sosyal politikalar üretilmekte ve söz konusu bu politikalar kapsamında sosyal hizmet müdahaleleri gerçekleştirilmektedir. Ailesi yanında birtakım nedenler gerekçesiyle bakım ve gözetiminin yapılması mümkün olmayan çocuklar için ise ülkemizde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından Çocuk Koruma Kanunu kapsamında bakım tedbiri kararı alınarak koruma kararı çıkartılmakta; bu çocuklar mümkünse koruyucu aile modeli gibi aile temelli hizmet modellerinden, mümkün değil ise kurum bakımı hizmetlerinden faydalandırılmaktadırlar. Kurum bakımı modelleri, benzer yaş ve özelliklerdeki korunmaya ihtiyacı olan çocukların belirli niteliklere sahip personel eşliğinde yaşamını idame ettirebilmesi ve gelecek yaşantılarına kendilerini hazırlayabilmesi hizmetini içermektedir. Ancak bir çocuğun aile ortamından uzak şekilde yetişmesine sebebiyet veren kurum bakımı modelleri, bünyesinde yetişen bireyler için bir takım olumsuzlukları da beraberinde getirmektedir. Gerçekleştirilen bu çalışmada ise çocukluk dönemlerini kurum bakımı hizmeti içerisinde geçirmiş ve kurum bakımı sonrası hayata atılmış olan bireylerin sosyal becerileri Sakarya İli örneği üzerinden incelenmiştir.
Araştırmada nicel yöntem tekniği kullanılmıştır. Kurum bakımı deneyimi olan bireyler için demografik bilgiler ile kurum bakımı deneyimlerini detaylandıran anket formu ile sosyal beceri ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen veriler istatistik programı aracılığıyla çözümlenmiş; var olan bulgulara göre yorumlamalar yapılmıştır.
Araştırma sonucunda: Kurum bakımı deneyimi olan bireylerin çoğunlukla lise düzeyinde(%48,44) eğitime sahip, bekar(%58,59), çalışan(%89,84) ve memur(%76,92) olduğu ve bu bireylerin çoğunlukla parçalanış ailelerden(%87,5) geldiği bulunmuştur. Ayrıca yetiştirme yurdu veya çocuk yuvası gibi eski kurum bakımı hizmet modelinden yararlanan bireylerin sosyal becerilerinin daha düşük seviyede olduğu, eğitim seviyesi, aylık kazanç, aile ve akraba ziyaret sıklığı arttıkça sosyal becerilerde de artışın var olduğu bulunmuştur.

Abstract:
Social policies have been produced from past to present in our country for children in need of protection, and social service interventions are carried out within the scope of these policies. For children who cannot be cared for and supervised by their families due to some reasons, in our country, the Ministry of Family and Social Services takes a care measure decision within the scope of the Child Protection Law, and a protection order is issued; these children are benefited from family-based service models such as the foster family model, if possible, and institutional care services if not possible. Institutional care models include the service of helping children of similar age and characteristics in need of protection to survive in the presence of personnel with certain qualifications and to prepare themselves for their future lives. However, institutional care models, which cause a child to grow up far from the family environment, also bring some negativities for the individuals who grow up in it. In this study, the social skills of individuals who spent their childhood in institutional care and were put into life after institutional care were examined through the example of Sakarya.
Quantitative method technique was used in the research. For individuals with institutional care experience, a questionnaire detailing demographic information and institutional care experiences and a social skill scale were applied. The data obtained were analyzed through the statistical program; Interpretations were made according to the existing findings.
As a result of the research: The individuals with institutional care experience are mostly high school (48.44%), single (58.59%), working (89.84%) and civil servants (76.92%), and these individuals are mostly from broken families. (87.5%) was found. In addition, it was found that the social skills of the individuals who benefited from the old institution care service model such as orphanage or kindergarten were at a lower level, and there was an increase in social skills as the education level, monthly income, and frequency of family and relatives visits increased.