Rusya'nın hibrit savaş stratejilerinde Wagner Grubu'nun rolü ve etkisi
The role and impact of the Wagner Group in Russia's hybrid warfare strategies
Yazar: RIFAT BAŞOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SUAT DÖNMEZ
İSTANBUL TOPKAPI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Güvenlik Araştırmaları Ana Bilim Dalı / Güvenlik Bilimleri ve Uygulamaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Son yirmi yılda, uluslararası güvenlik ve askeri stratejilerde önemli değişimler 
yaşanmıştır. Bu değişimlerin en belirgin örneklerinden biri, özel askeri şirketlerin 
(ÖAŞ) artan rolüdür. Rusya Federasyonu, bu bağlamda dikkat çekici bir örnek 
oluşturmaktadır. Geleneksel askeri güç kullanımının ötesine geçen Rusya, hibrit savaş 
konsepti çerçevesinde ÖAŞ'ları etkin bir şekilde kullanmaktadır. Bu çalışmada, 
Rusya'nın özel askeri şirketler stratejisi ve bu stratejinin en önemli aktörlerinden biri 
olan Wagner Grubu'nun rolü incelenecektir. Özel askeri şirketlerin kullanımı, tarihsel 
olarak paralı askerlerin kullanımına dayanmaktadır. Ancak Soğuk Savaş sonrası 
dönemde, devletlerin güvenlik stratejilerinde ÖAŞ'ların rolü belirgin şekilde artmıştır. 
Rusya, bu trendi takip ederek kendi ÖAŞ'larını oluşturmuş ve geliştirmiştir. Kremlin, 
bu şirketleri yalnızca askeri operasyonlarda değil, aynı zamanda stratejik hedeflerini 
gerçekleştirmek için bir araç olarak kullanmaktadır. Wagner Grubu, Rusya 
Federasyonu'nun bu stratejisini somutlaştıran en önemli örneklerden biridir. İlk olarak 
Ukrayna ve Kırım'da ortaya çıkan Wagner, bu bölgelerdeki askeri operasyonlarla 
dikkat çekmiştir. Grubun faaliyetleri, Rusya'nın uluslararası normları ihlal ederek 
stratejik hedeflerine ulaşmasını sağlamıştır. Wagner Grubu'nun operasyonları, 
Kremlin'in askeri yeteneklerini geliştirmesine ve mükemmelleştirmesine olanak 
tanımıştır. Wagner Grubu'nun operasyonları, Ukrayna ve Kırım ile sınırlı kalmamıştır. 
Grup, Suriye ve Afrika'da da aktif olarak rol almış ve Wagner'in uluslararası arenadaki 
etkisini pekiştirmiştir. Vladimir Putin, Rusya'nın küresel prestijini yeniden tesis etme 
çabaları çerçevesinde, Wagner Grubu'nu önemli bir araç olarak kullanmaktadır. 
Wagner'in operasyonları, Rus stratejik düşüncesinin öncüsü haline gelmiş ve bu yapının varlığının inkâr edilebilirliğini sağlamıştır. Putin'in stratejik hedefleri doğrultusunda, Wagner Grubu, Rusya'nın uluslararası arenadaki etkisini artıran bir enstrüman olarak konumlanmıştır. Rusya Federasyonu'nun son yirmi yılda geliştirdiği özel askeri şirketler stratejisi, uluslararası güvenlik ve askeri dengelerde önemli değişikliklere yol açmıştır. Wagner Grubu'nun operasyonları, bu stratejinin en somut örneklerinden biridir. Kremlin'in hibrit savaş konsepti çerçevesinde ÖAŞ'ları 
kullanması, Rusya'nın uluslararası arenadaki stratejik hedeflerine ulaşmasını sağlamıştır. Bu bağlamda, Wagner Grubu, Rus stratejik düşüncesinin önemli bir unsuru olarak öne çıkmaktadır

Abstract:
In the past twenty years, significant changes have occurred in international security 
and military strategies. One of the most notable examples of these changes is the 
increasing role of private military companies (PMCs). In this context, the Russian 
Federation stands out as a striking example. Moving beyond the use of traditional 
military power, Russia effectively utilizes PMCs within the framework of the hybrid 
warfare concept. This study examines Russia's strategy concerning private military 
companies and the role of the Wagner Group, one of the key actors in this strategy. 
The use of private military companies is historically rooted in the use of mercenaries. 
However, in the post-Cold War era, the role of PMCs in state security strategies has 
significantly increased. Russia has followed this trend by establishing and developing 
its own PMCs. The Kremlin uses these companies not only in military operations but 
also as a tool to achieve its strategic objectives.The Wagner Group is one of the most 
prominent examples that embodies this strategy of the Russian Federation. Emerging 
first in Ukraine and Crimea, Wagner has drawn attention with its military operations 
in these regions. The group's activities have enabled Russia to achieve its strategic 
objectives by violating international norms. The operations of the Wagner Group have 
allowed the Kremlin to enhance and perfect its military capabilities. Wagner Group's 
operations have not been limited to Ukraine and Crimea. The group has also played an 
active role in Syria and Africa, consolidating Wagner's impact on the international 
stage. Within the framework of his efforts to restore Russia's global prestige, Vladimir 
Putin uses the Wagner Group as an important tool. Wagner's operations have become 
a pioneer in Russian strategic thought, ensuring the deniability of this entity's existence. According to Putin's strategic objectives, the Wagner Group is positioned as an instrument that enhances Russia's influence on the international stage.The private military company strategy developed by the Russian Federation in the past twenty years has led to significant changes in international security and military balances. The operations of the Wagner Group are one of the most concrete examples of this strategy. The Kremlin's use of PMCs within the framework of the hybrid warfare concept has enabled Russia to achieve its strategic objectives on the international stage. In this context, the Wagner Group stands out as an important element of Russian strategic 
thought