İlkokul öğrencilerinin sözlü tarihe yönelik tutumlarının incelenmesi
Investigation of attidues of primary school students towards oral history
Yazar: SİNEM SAYIMLI
Danışman: DOÇ. DR. HALİL İBRAHİM SAĞLAM
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Sözlü tarih = Oral history ; Tarih = History ; Tarih eğitimi = History education ; Tarih öğretimi = History teaching ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Öğrenciler = Students ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Bu araştırma, ilkokul öğrencilerine yönelik geçerli ve güvenilir bir sözlü tarih tutum ölçeği geliştirilmesi ve ilkokul öğrencilerinin sözlü tarihe yönelik tutumlarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla iki alt boyuttan oluşan 15 maddelik Sözlü Tarih Tutum Ölçeği (STTÖ) geliştirilmiştir. Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı .76 olan ölçek, varyansın % 46.62'sini açıklamaktadır. Tarama modeliyle yapılan bu araştırmada verilerin analizinde anlamlılık düzeyi .05 olarak belirlenmiştir. Ölçeğin alt boyutları "bireysel" ve "toplumsal"dır. Ölçek, 2017-2018 eğitim öğretim yılında Sakarya ilinde ilkokul 3 ve 4. sınıflarda öğrenim gören 817'si (%50.3) kız, 807'si (%49.6) erkek olmak üzere toplam 1624 öğrenciye uygulanmıştır. Veri toplama aracının geçerlik ve güvenirlik analizlerinden sonra veriler araştırmanın alt problemlerine göre analiz edilmiştir. 
Elde edilen verilere uygulanacak testleri belirlemek amacıyla yapılan Kolmogorov-Smirnov testi sonucunda bağımsız değişkenlerin dağılımlarının normal olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin cinsiyeti, sınıf düzeyi, okul türü, aile türü, kendine ait oda olup olmaması durumu, anne babalarının birlikte yaşayıp yaşamaması durumları için bağımsız değişken düzeyi iki olduğundan sözlü tarihe yönelik tutum puan ortalamaları arasındaki farkların önem kontrolü bağımsız gruplara uygulanan t-testi ile yapılmıştır. Aile gelir düzeyi ve tarihle ilgili konulardan hoşlanma durumlarının toplumsal boyutu varyansların homojen ve bağımsız değişken düzeyinin ikiden fazla olmasından dolayı farkların önem kontrolü Tek Yönlü Varyans Analizi ile tarihle ilgili konulardan hoşlanma durumlarının bireysel boyutu ve ölçek toplamı varyansların homojen olmaması ve bağımsız değişken düzeyinin ikiden fazla olmasından dolayı farkların önem kontrolü Welch testi ile belirlenmiştir. Tek yönlü varyans analizi sonucunun önemli bulunduğu durumlarda farkın hangi ortalamalar arasındaki farklardan kaynaklandığını belirlemek amacıyla Scheffe testi, varyansların homojen olmadığı durumlarda Welch test tekniği kullanıldığı zaman ikili karşılaştırmalar için Tamhane testi yapılmıştır.
Araştırma sonucunda öğrencilerin cinsiyetlerine göre sözlü tarihe yönelik tutumlarının kız öğrenciler lehine; okul türüne göre devlet okuluna devam eden öğrenciler lehine; tarih konularından hoşlanma düzeyine göre tarih konularından hoşlanan öğrenciler lehine anlamlı bir şekilde farklılaştığı bulunmuştur. Sınıf düzeyinin, aile türünün, aile gelir düzeyinin, kendilerine ait odalarının olup olmamasının, anne babalarının birlikte yaşayıp yaşamamasının öğrencilerin sözlü tarihe yönelik tutumlarını anlamlı bir şekilde farklılaştırmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular literatür ışığında tartışılmış ve yeni araştırmalar için önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
This research was conducted to develop a valid and reliable oral history attitude scale for primary school students and to determine the attitudes of primary school students towards oral history. For this purpose, 15-item Oral History Attitude Scale (OHAS) consisting of two sub-factors was developed. The scale with Cronbach Alpha reliability coefficient 76 explains 46.62% of the variance. In this research done by survey model, the level of significance in the analysis of the data was defined as .05. The sub-factors of the scale are "individual" and "social". The scale has been applied for 1624 students consisting of 817 (50.3%) female and 807 (49.6%) male students who are studying in 3. and 4. years of primary school in Sakarya in the academic year of 2017-2018. After analyzing the validity and reliability of the data collection tool, the data were analyzed according to the sub-problems of the research.
As a result of the Kolmogorov-Smirnov test which performed to determine the tests to be applied to the obtained data, it has been seen that the distributions of the independent variables are normal. The significance control of the difference between attitude average scores towards oral history was made by t-test applied to the independent groups as independent variable level is two for the gender of the students, grade level, shcool type, family type, availability of their own room and the status of parents' living together. Since the homogeneous and independent variable level of social factor variances of family income level and history-related likes is more than two, the significance control of the differences is determined by the single way variance analysis. 
Since the scale variances and individual factors of history-related likes are not homogeneous and independent variable level is more than two, the significance control of the differences is determined by the Welch test  In cases where the result of the single-way analysis of variance was found significant, Scheffe test was performed in order to determine difference originated from differences among the which averages. When the variances are not homogeneous, Tamhane test was performed for binary comparisons when the Welch test technique is used.
As a result of the research, it has been realized that the attitudes of students towards oral history differ significantly in favor of the female students according to their gender; in favor of students who attend state school; in favor of students who enjoy history topics according to enjoyment of history subjects It has been understood that grade level, school type, family type, family income level, availability of their own room and the status of parents' living together haven't differed the attidues of students towards oral history. The findings were discussed in the light of the literature and suggestions for new investigations were given.