Hemodiyaliz hastalarında volüm durumu ve tuz alımının serum vasküler endotelyal büyüme faktörü-c (vegf-c) düzeyleri üzerine etkisi
Effect of volume status and salt intake on serum vascular endothelial growth factor-c (vegf-c) levels in hemodialysis patients.
Yazar: ERCAN TÜRKMEN
Danışman: PROF. DR. BÜLENT ALTUN
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Nefroloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Yan Dal Uzmanlık, 2014
Konu: Nefroloji = Nephrology

Özet:
Son yıllarda yapılan çalışmalar sodyumun cilt altı dokuda osmotik etki oluşturmadan (non-ozmotik) birikebildiğini göstermiştir. Sodyumun dokuda depolanması ve dokudan mobilizasyonunda GAG'lar, makrofajlar ve bunlarla ilişkili olarak tonEBP, VEGF-C ve eNOS gibi faktörler rol almaktadır. Bu faktörlerden herhangi bir yerindeki bozukluk sodyumun cilt altında depolanmasına ve kan basıncının tuza duyarlı olmasına neden olmaktadır. Kronik böbrek hastalarında çalışılmış olmasına karşın hemodiyaliz hastalarında tuz alımı, volüm değişiklikleri ile non-ozmotik sodyum mekanizmaları arasındaki ilişkiye dair bir veri yoktur. Bu çalışmada volüm değişkenlikleri, tuz alımı ve hemodiyaliz etkisi ile serum VEGF-C düzeylerinde değişiklik olup olmadığı incelenmiştir. Çalışmaya 20 hasta (11/9; K/E) alınmıştır, hastaların bir diyaliz çıkışından bir sonraki diyaliz girişine kadar olan dönemdeki volüm değişiklikleri ve tuz alımları ile VEGF-C düzeyleri arasındaki değişime bakılmıştır. Diyalizin etkisini göstermek için ise bir diyaliz seansının girişi ve çıkışındaki VEGF-C düzeyleri karşılaştırılmıştır. Aynı zamanda serum VEGF-C değerlerinin belirleyicileri saptanmaya çalışılmıştır. Diyaliz giriş ve çıkış serum VEGF-C düzeyleri arasında fark gözlenmemiştir. Alınan tuz miktarı ve interdiyalitik kilo alımı ile VEGF-C değişimleri arasında da ilişki bulunamamıştır. Ancak interdiyalitik kilo alımı >%3 olan hastalarda istatistiksel anlamlılığa yakın düzeyde serum VEGF-C ve total VEGF-C düzeylerinin sayısal olarak daha yüksek olduğu görülmüştür. Dahası serum VEGF-C düzeyleri ile interdiyalitik kilo alımı arasında en az orta düzeyde bir korelasyon saptanmıştır (R=0.45 ve R=0.45). Diyaliz etkisi ile serum VEGF-C düzeylerinde de herhangi bir değişim gözlenmemiştir. Çalışmamız diyaliz hastalarında tuz alımı ve volüm değişiklikleri ile serum VEGF-C düzeyleri arasındaki araştıran ilk çalışmadır. Tuz alımı ve volüm değişimi ile VEGF-C düzeylerinde herhangi bir farklılık görülmese de interdiyalitik kilo alımı ile VEGF-C düzeyleri arasındaki orta derecede bir korelasyon saptanmıştır. Bu korelasyon uzun dönem volüm ve tuz yüklenmesinin klinik yansıması olabilir. Ancak aradaki ilişkinin daha net aydınlatılması ve serum VEGF-C düzeylerine etki eden faktörlerin saptanması için başka çalışmalara da ihtiyaç vardır.

Abstract:
Recent studies have shown that sodium can accumulate in the skin interstitium without osmotic effect. GAGs, macrophages and related factors such as tonEBP, VEGF-C, and eNOS take part in accumulation and mobilization of sodium in tissues. Disturbance of any of these factors leads to sodium accumulation in the skin, and salt-sensitive hypertension. Although there are some preliminary data on non-dialytic chronic kidney disease patients, there are no data on the relation between salt intake, volume alterations, and non-osmotic sodium mechanisms in hemodialysis patients. In this study, we investigated the effect of volume variables, salt intake, and hemodialysis on serum VEGF-C levels. Twenty patients (11/9; M/F) were included in the study. The alterations in volume, salt intake and VEGF-C levels during an interdialytic period were recorded. In order to show the influence of the dialysis, VEGF-C levels before and after dialysis session were compared. On the other hand, we tried to identify determinants of serum VEGF-C levels. No difference was observed between predialysis and postdialysis VEGF-C levels. Serum VEGF-C levels were not related to salt intake and interdialytic weight gain. However, in patients with higher interdialytic weight gain (>3% of dry weight); serum VEGF-C and total VEGFC levels were numerically higher than the patients with lower interdialytic weight gain (<3% of lower weight gain).The difference between these two groups was close to statistical significance. Furthermore, at least a mid-level correlation was determined between serum VEGF-C levels and interdialytic weight gain (R=0.45). Dialysis did not change serum VEGF-C levels. Our study is the first to investigate whether salt intake, volume alterations and serum VEGF-C are related in dialysis patients. Although VEGF-C levels were not related to salt intake and volume change; there was a mid-level correlation between interdialytic weight gain and VEGF-C levels. This correlation may reflect clinically long-term volume and salt overload. However, in order to determine the relation more clearly, and to find out the factors influencing serum VEGF-C levels in dialysis population, further studies will be needed.