Çalışan ve çalışmayan öğrencilerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları, benlik saygısı ve yaşam doyumu düzeylerinin incelenmesi
Investigation of healthy lifestyle behaviors, self esteem and life satisfaction levels of working and non-working students
Yazar: BETÜL AKKOYUN
Danışman: DOÇ. DR. AYNUR AYTEKİN ÖZDEMİR
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Benlik saygısı = Self esteem ; Ergenler = Adolescents ; Sağlık = Health ; Sağlık araştırmaları = Health surveys ; Tarım işçileri = Agricultural workers ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Çalışan çocuklar = Working children ; Öğrenciler = Students

Özet:
Amaç: Bu çalışma çalışan ve çalışmayan ortaokul ve lise öğrencilerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışları, benlik saygısı ve yaşam doyumu düzeylerinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırma, 16 Kasım 2017-02 Temmuz 2019 tarihleri arasında Şanlıurfa ili Harran ilçe merkezinde bulunan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı iki ortaokul ve iki lisede tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Evreni, 2017- 2018 eğitim-öğretim yılında Harran ilçesi merkezi sınırlarında bulunan iki ortaokul ve iki lisede öğretim gören 11 yaş ve üzerinde olan öğrenciler oluşturmuştur. Çalışmada örneklem grubu seçimine gidilmemiş, araştırmaya katılım konusunda veli ve öğrenci izni elde edilen tüm öğrenciler araştırmaya dahil edilmiştir. Veriler "Kişisel Bilgi Formu", "Adölesan Yaşam Biçimi Ölçeği (AYBÖ)", "Rosenberg Benlik Saygısı Alt Ölçeği (RBSÖ)" ve "Yaşam Doyumu Ölçeği (YDÖ) ile toplanmıştır. Verilerin analizinde, yüzdelik dağılım, ortalama, standart sapma, ki-kare testi, bağımsız gruplarda t-testi, varyans analizi, Kruskal Wallis Testi, Pearson korelasyon analizi, Cronbach alfa katsayı hesaplaması ve post hoc ileri analizler kullanılmıştır. Araştırmanın yapılabilmesi için etik onay, resmi izin ve ailelerden yazılı onam ile öğrencilerden sözel izin alınmıştır.
Bulgular: Çalışmada çalışan öğrencilerin, çalışmayan öğrencilere göre daha düşük düzeyde olumlu yaşam biçimi davranışlarına, benlik saygısına ve yaşam doyumuna sahip oldukları bulunmuştur (p<0.05). Tüm öğrencilerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları arttıkça benlik saygısının ve yaşam doyumunun artış gösterdiği; benlik saygısı düzeyi arttıkça yaşam doyumunun da artış gösterdiği saptanmıştır (p<0.05).
Sonuç: Çalışma durumunun öğrencilerin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını, benlik saygısını ve yaşam doyumunu olumsuz etkilediği bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Adölesan, benlik saygısı, çalışan çocuk, olumlu sağlık davranışı, öğrenci, tarım işçisi, yaşam doyumu

Abstract:
Aim: This study was conducted to investigate healthy lifestyle behaviors, self-esteem and life satisfaction levels of working and non-working middle and high school students.
Materials and Methods: The study was carried out as descriptive in two secondary schools and two high schools of District National Education Directorate in Harran district of Sanliurfa between 16 November 2017-02 July 2019. The population consisted of students aged 11 and over who were educated in two secondary schools and two high schools located in the central borders of Harran district in the 2017- 2018 academic year. The sample group was not selected in the study. Data were collected with "Personal Information Form","Adolescent Life Style Scale"," Rosenberg Self-Esteem Sub-Scale" and "Life Satisfaction Scale. Percentage distributions, mean, standard deviation, chi-square test, t-test in independent groups, variance analysis, Kruskal Wallis Test, Pearson correlation analysis and Cronbach alpha coefficient calculation and post hoc advanced analyzes were used in the analysis of the data. Ethical approval, official permission and written consent of parents were obtained from children for verbal permission.
Results: It was found that the students working in the study had a lower level of positive lifestyle behaviors, self-esteem and life satisfaction than the non-working students (p<0.05). As the healthy lifestyle behaviors of all students increased, self-esteem and life satisfaction increased; as the level of self-esteem increased, life satisfaction increased (p<0.05).
Conclusion: It was found that the study situation negatively affected students' healthy lifestyle behaviors, self-esteem and life satisfaction.
Keywords: Adolescent, agricultural worker, life satisfaction, positive lifestyle behaviors, self-esteem, student, working child