İslâm eğitim sisteminde gençlik dönemi din ve ahlâk eğitimi (kuramsal yaklaşım)
Religious and moral education in adolescence from point of view of islamic educational system (a theoretical approach)
Yazar: TURGAY GÜNDÜZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET AKİF KILAVUZ
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada, İslâm eğitim sisteminde gençlik dönemi din ve ahlâk eğitimi kuramsal açıdan incelendi. Bu amaçla ilk olarak İslâm eğitimi kavramı analitik ve eleştirel bir yaklaşımla ele alındı ve İslâm eğitim sisteminin teorik temelleri araştırıldı. İslâm'ın, insan anlayışı çerçevesinde gençlik dönemine bakışı irdelendi. Tezin esas problemi olarak, İslâm'ın kendine has eğitim görüşünün gençlik dönemi din ve ahlâk eğitimine yansımaları araştırıldı.
Dökümantasyon metodunun ağırlıklı olarak kullanıldığı araştırmada İslâm'ın, insan aklına ve duygularına önem veren, irade özgürlüğünü gözeten eğitim anlayışı ile gençlik döneminin akıl ve duygu boyutu, kendilik bilinci, bağımsızlık arzusunda odaklanan gelişim özellikleri arasında paralellik tespit edildi. Böylece İslâm eğitim anlayışının, gençlik döneminin gelişimsel özelliklerini destekleyen bir yapıya sahip olduğu görüldü.
İslâm eğitim sisteminde gençlik dönemi din ve ahlâk eğitimi, felsefî, psikolojik sosyal temellere dayalı olarak açıklandı. Gençlik dönemi din ve ahlâk eğitimi, psikolojik ve sosyal boyutlarıyla iki temel alanda incelendi. Din ve ahlâk eğitiminin insanın ruh ve bedenden oluşan ikili tabiatını, gençlik döneminde dengeli bir şekilde geliştirmesinde olumlu etkiler taşıdığı tespit edildi. 
Araştırma sonucunda elde edilen bulgular, modern çağın günümüz gençliği üzerindeki psikolojik rahatsızlıklara ve yaşamsal tatminsizliklere neden olan olumsuz tesirlerinin, din ve ahlâk eğitiminin koruyucu ve sağaltıcı etkisiyle büyük oranda giderilebileceği ümidini güçlendirmiştir.

Abstract:
In this study, religious and moral education of adolescents was studied theoretically from point of view of Islamic educational system. Therefore, the concept of Islamic education was considered in an analytical and critical approach firstly and explored of the bases of Islamic educational system. Islamic view about adolescence was investigated in the frame of its human opinion. As a main problem of this thesis, the consequences of Islam's own educational view on religious and moral education in the period of adolescence was studied.
Data was collected by documentation method. In the present study, it was found a parallelism between Islamic view attaching importance to human reason and feelings, protecting the freedom of human will and developmental characteristics of adolescents focusing on intellectual and emotional dimension, self-consciousness and sense of freedom. Thus, it was found out that Islamic perspectives have the origin encouraging developmental characteristics of adolescence.
Religious and moral education in adolescence in Islamic Educational System is explained in relation to philosophical, psychological and social basis. Religious and moral education in adolescence was studied in the two basic dimensions, psychological and social. Finally, it was found that religious and moral education has positive effects on adolescents in developing the dual nature of human consisting body and soul. 
The findings reached at the end of the research strengthened the hope that the protective and therapeutic effects of religious and moral education could remove of negative effects causing psychological discomfort, fatal unsatisfactoriness on contemporary youth generation.