Farklı omuz eklem açılarının kullanıldığı kapalı kinetik zincir egzersizlerinde skapula çevresi kassal aktivasyonun incelenmesi
Investigation of muscular activation around the scapula in closed kinetic chain exercises using different shoulder joint angles
Yazar: BÜŞRA PAKÖZ
Danışman: DOÇ. DR. ELİF TURGUT
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Fizyoterapistliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Elektromiyografi = Electromyography ; Kas aktivasyonu = Muscle activation ; Skapula = Scapula

Özet:
Literatürde kinetik zincir yaklaşımının omuz rehabilitasyonundaki önemi ve yeri konusunda araştırmalar bulunmaktadır. Kapalı kinetik zincir (KKZ) egzersizleri ile omuz ve skapular kasların ko-kontraksiyonu sağlanarak fonksiyonel eklem stabilitesi ve nöromuskuler kontrolün geliştirilmesi hedeflenir. Bu araştırmanın amacı, farklı omuz eklem açıları kullanılarak gerçekleştirilen KKZ egzersizleri esnasında meydana gelen skapula çevresi kassal aktivasyonun ve kassal aktivasyon oranlarının incelenmesidir. Araştırmaya sağlıklı ve fiziksel olarak aktif 22 erkek birey (yaş: 19,41,5; beden kütle indeksi: 23,62,3) dahil edildi. Tüm bireyler randomize bir şekilde, sagital düzlemde glenohumeral eklem (GHE) hareket açıklığına göre omuz seviyesi altı (GHE<90o), omuz seviyesi (GHE~90o) ve omuz seviyesi üzeri (GHE>90o) olarak kategorize edilen 8 farklı KKZ egzersizini gerçekleştirdi. Egzersizler sırasındaki, üst trapezius (UT), orta trapezius (OT), alt trapezius (AT) ve serratus anterior (SA) kaslarının aktivasyon seviyeleri yüzeyel elektromiyografi ile değerlendirildi. Elde edilen verilerden %MİİK kassal aktivasyon seviyeleri ve UT/OT, UT/AT ve UT/SA oranları hesaplandı. İstatistiksel karşılaştırmada Tekrarlı Ölçümler Varyans Analizi (ANOVA) kullanıldı. Omuz seviyelerine göre egzersizler karşılaştırıldığında kas aktivasyon ve kas aktivasyon oranlarında farklılıklar bulundu (p<0.05). Omuz seviyesinde gerçekleştirilen Low plank plus egzersizinin konsantrik fazında yüksek seviyede SA kas aktivasyonu (%44,6 MİİK) kayıt edildi. Omuz seviyesinin üzerinde gerçekleştirilen Pike press egzersizinde ise karşılaştırılan diğer egzersizlere göre UT ve OT kas aktivasyonun daha fazla olduğu gözlemlendi. Tüm egzersizler optimal UT/SA aktivasyon oranı sağlarken yalnızca Body saw egzersizinde optimal UT/AT aktivasyon oranı sağlandığı belirlendi (<1.00). Bu araştırmanın sonuçları, omuz rehabilitasyonunda nöromuskuler kontrolü hedefleyen egzersizlerin seçimi hakkında klinik bilgi sağlayacaktır.

Abstract:
There are evidence regarding the importance and role of the kinetic chain approach in shoulder rehabilitation in the recent literature. Closed kinetic chain (CKC) exercises aim to improve functional joint stability and neuromuscular control by allowing co-contraction of the shoulder and scapular muscles. The aim of research was to examine the muscular activation and activation ratios around the scapula in CKC exercises performed with different glenohumeral joint (GHJ) angles. Twenty-two healthy and physically active male individuals (age: 19.41.5 years; body mass index: 23.62.3kg/m2) were included in this study. CKC exercises categorized as below shoulder level (GHJ<90o), shoulder level (GHJ~90o) and above shoulder level (GHJ>90o) according to glenohumeral joint elevation in the sagittal plane. Eight different exercises were performed randomly by the participants. During these exercises, the activation levels of the upper trapezius (UT), middle trapezius (MT), lower trapezius (LT) and serratus anterior (SA) muscles were evaluated by surface electromyography. Repeated Measures Analysis of Variance (ANOVA) was used to compare muscle activation levels and UT/MT, UT/LT, and UT/SA ratios among conditions. The exercises were compared, significant differences were found in scapular muscle activations and activation rates (p<0.05). High levels of SA muscle activation (%44.6 MVIC) was observed in the concentric phase of Low plank plus exercise performed at shoulder level, whereas UT and OT muscle activation was found higher in Pike press which performed above shoulder level when compared to other exercises. All tested exercises provided an optimal (<1.00) UT/SA activation ratio; however, only Body saw exercise provided optimal UT/LT activation ratio. The results of this research will provide basic science for the selection of exercises that targets neuromuscular control in shoulder rehabilitation.