Başörtülü kadın kimliklerin Instagram'da görünürlüğü: Kültür endüstrisi bağlamında değerlerin dönüşümü üzerine bir inceleme
Visibility of hijabi women's identities on Instagram: An investigation on the transformation of values in the context of the culture industry
Yazar: ELİF BÜŞRA AYGÜN
Danışman: DOÇ. DR. BİRSEN BANU OKUTAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Baş örtüsü = Head covering ; Değer değişimi = Changing value ; Değerler = Values ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Kadınlar = Women ; Kimlik sunumu = Identity presentation ; Kültür endüstrisi = Cultural industry ; Sosyal medya = Social media ; Tesettür = Tesettur ; İnstagram = Instagram

Özet:
Günümüz dünyasında Instagram, iletişim, alış-veriş ve eğlence gibi her alanda toplumun vazgeçilmez bir unsuru haline gelmiştir. Instagram, neredeyse sonsuz sayıda farklı hayat tarzını görseller aracılığı ile bireylere sunabilmektedir. Ayrıca filtreler aracılığı ile daima olumlu bir ortam oluşturulması, tüketerek yaşamanın keyifli olarak sunulması gibi birçok öğeyi içinde barındırarak önemli bir boş zaman geçirme aracı olmakta, bireyi haz ve benlik değişimi döngüsünün içerisine sokabilmekte, keyif ve haz döngüsüne hizmet eden önemli bir kültür endüstrisi aracı olmaktadır. Kültürün önemli oluşum kaynaklarından biri olan kitle iletişim araçlarının Instagram aracılığı ile etkinlik göstermeye başlaması, kültürü dönüştürmekte, kültür ile devamlı etkileşim halinde olan inanç ve semboller sistemi olan dinin değerlerini de etkilemektedir. Kimliğin önemli parçalarından biri olan din olgusu ve değerleri, dini kimlikler aracılığı ile Instagram'a taşınmakta, dolayısıyla, kültür endüstrisi içerisinde yeniden şekillenmektedir. Bu çalışmada amaç, dini kimliklerinde paye edinmiş başörtülü kadın kimlikler üzerinden, Instagram'ın değerleri şeyleştirme sorunsalını eleştirel bir bakış açısıyla kültür endüstrisi kavramı ile ele almaktır. Çalışmada değer olarak belirlenen mahremiyet, başörtüsü, gösteriş, gösterişçi tüketim kavramlarının Instagram ile ilişkisi, mülakat yöntemi ile sorgulanmakta, kültür endüstrisi kavramı ışığında değerlendirmeye tabi tutulmaktadır.

Abstract:
In today's world, Instagram has become an indispensable element of society in every field such as communication, shopping and entertainment. Instagram can present an almost infinite number of different lifestyles to individuals through visuals. In addition, it is an important leisure time tool by including many elements such as creating a positive environment through filters, presenting life by consuming as enjoyable, it can put the individual into the cycle of pleasure and self-change, and is an important tool of the culture industry that serves the cycle of pleasure and enjoyment. The fact that the mass media, which is one of the important formation sources of culture, started to show activity through Instagram, transforms the culture and also affects the values of religion, which is a system of beliefs and symbols that are in constant interaction with culture. The phenomenon of religion and its values, which are one of the important parts of identity, are transferred to Instagram through religious identities, so values are reshaped within the culture industry. The aim of this study is to discuss the problem of reifying Instagram's values with the concept of culture industry from a critical perspective, through hijabi women identities who have earned a reputation in their religious identities. The relationship between the concepts of privacy, hijab, vanity, and conspicuous consumption, which are determined as values in the study, with Instagram is questioned by the interview method and evaluated in the light of the concept of the culture industry.