Yaratıcı drama'nın okul öncesi dönem çocuklarının öz düzenleme becerilerine etkisi
Effects of creative drama on self regulation skills of preschool children
Yazar: MİNE KAYALI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜZİN ÖZYILMAZ AKAMCA
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Drama eğitimi = Drama education ; Erken çocuk eğitimi = Early child education ; Eğitim = Education ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Yaratıcı drama = Creative drama ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation

Özet:
Bu araştırmada okul öncesi dönem çocuklarına yaratıcı drama yöntemini kullanılarak öz düzenleme becerilerinin kazandırılması amaçlanmıştır. Öz düzenleme becerileri dikkat, davranış ve duyguyu düzenleme alt boyutlarını içermektedir ve bu alt boyutları geliştirmek amacıyla 12 hafta boyunca 24 atölye uygulanmıştır.  Araştırma grubu 2018-2019 Eğitim Öğretim yılı İzmir ili, Çiğli ilçesi resmi eğitim kurumu olan Maltepe İlkokulu anasınıfına devam eden 20 deney grubu, 22 kontrol grubu olmak üzere 42 çocuktan oluşmaktadır. Araştırma kolay ulaşılabilir durum örneklemi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada yarı deneysel modellerden biri olan ön test-son test kontrol gruplu model kullanılmıştır. Okul öncesi dönem çocuklarının öz düzenleme becerilerini ölçmek amacıyla, Smith-Donald (2007) tarafından geliştirilen, F. Tanrıbuyurdu (2012) tarafından Türkçe' ye uyarlaması yapılan "Okul Öncesi Öz Düzenleme Ölçeği" (OÖDÖ) kullanılmıştır. Ölçek "Uygulayıcı Rehberi" ve "Uygulayıcı Değerlendirme Formu" olarak iki ayrı bölümden oluşmaktadır.  Kontrol ve deney grubu okul öncesi eğitimden faydalanırken deney grubuna ayrıca öz düzenleme temelli yaratıcı drama eğitimi uygulanmıştır. Verilerin istatistik analizinde "SPSS" 18.0 bilgisayar programı uygulanmıştır. Deney ve kontrol grubu öz düzenleme alt boyutlarından "Dikkat-Dürtü Kontrolü" ve "Olumlu Duygu" puanları öntest-sontest karşılaştırmalarında normallik testi gerçekleştirilmiş, verilerin normal dağılım gösterdiğinin gözlenmesi üzerine iki grup karşılaştırmalarında t testi kullanılmıştır. Öz düzenleme birinci alt boyutu olan "Dikkat-Dürtü Kontrolü"  ve ikinci alt boyutu olan "Olumlu Duygu" puanları incelendiğinde grupların karşılaştırmalı ön-test puanları açısından anlamlı bir fark göstermediği ve grupların birbirine denk olduğu sonucuna varılmıştır. Öz düzenleme ölçeği (OÖDÖ) birinci alt boyutu olan "Dikkat-Dürtü Kontrolü"  ve ikinci alt boyutu olan "Olumlu Duygu" puanları incelendiğinde deney ve kontrol grubu karşılaştırmalı son-testlerinin deney grubu lehine anlamlı bir fark gösterdiği sonucuna varılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre, okul öncesi dönem çocuklarına öz düzenleme becerilerinin kazandırılmasında yaratıcı drama yönteminin etkili olduğu sonucuna varılmıştır. Çalışmada elde edilen sonuçların değerlendirilmesine bağlı olarak, öğretmenlerin okul öncesi eğitimi çocuklarına öz düzenleme becerilerini öğretmeleri ve bu becerileri öğretmede en etkili yöntemlerden biri olan yaratıcı drama yöntemiyle kazandırmaları önerilmektedir.

Abstract:
In this study it is aimed to gain self-regulation skills to preschool children using creative drama method. Self-regulation skills include sub- dimensions of the regulation of attention, behavior and emotion and 24 drama ateliers for 12 weeks were applied to develop these sub-dimensions. The study group consists of 42 children, 20 of whom were selected for the experiment and 22 of whom were selected for the control group in the pre-school classes in Maltepe Primary School, a public school, in Çiğli district in İzmir for the 2018-2019 academic year. The study was performed with the method of "easily accessible case sample". In the study, pre-test - post-test control group model was used, which is one of the quasi-experimental models. "Preschool Self-Regulation Assessment (PSRA)", developed by Smith –Donald (2007), adapted into Turkish by Fındık-Tanrıbuyurdu (2012), was used to measure the self-regulation skills of preschool children. The scale consists of two separate parts as "Practitioner's Guide" and "Practitioner's Evaluation Form". While the control and experimental group benefited from pre-school education, the experimental group was also applied a creative drama education based on self -regulation. In the statistical analysis of data, "SPSS" 18.0 computer program was applied. Normality test was performed in the pre-test post-test comparisons of the scores from the sub-dimensions "Attention and Impulse Control" and "Positive Emotion" of self-regulation of Experiment and Control Groups ; upon the observation that data indicated normal distribution, t-test was utilized in the comparisons of two groups. Considering the scores from "Attention-impulse control", the first sub-dimension of self-regulation scale (PSRA), and "Positive Emotion", the second sub-dimension of self -regulation, it has been concluded that the groups did not indicate a significant difference in terms of their comparative pre-test scores and the groups were equal to one another. Considering the scores from "Attention-impulse control", the first sub-dimension of self-regulation scale (PSRA), and "Positive Emotion", the second sub-dimension of self-regulation, it has been concluded that the comparative post –tests of experiment and control groups indicated a significant difference in favor of experiment group. According to these results, it has been concluded that creative drama method is effective in gaining self-regulation skills to pre-school children. Depending on the evaluation of the results obtained in our study, the teachers are recommended to utilize self-regulation skills in their class in pre-school education, and as one of the most effective of these methods, creative drama is mostly recommended.