Dijitalleşmenin uluslararası ticarette lojistik performans üzerine etkisi: Dijitalleşmeye bağlı lojistik performans ölçümüne yönelik bir model önerisi
The effect of digitalization on logistics performance in international trade: A model proposal for logistics performance measurement based on digitalization
Yazar: MUHAMMED TURGUT
Danışman: PROF. DR. MURAT CANITEZ
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Uluslararası Ticaret = International Trade

Özet:
Son dönemlerde bilgi ve iletişim teknolojilerindeki önemli gelişmeler dijitalleşme çağını başlatmış ve tüm iş süreçlerinde ciddi bir dönüşüme yol açmıştır. Bu önemli dönüşümden etkilenen ticari faaliyetlerle birlikte lojistik operasyonlarında da birtakım değişimler ortaya çıkmıştır. Bu değişimin boyutunun ortaya konulması ve politikaların buna göre gerçekleştirilmesi ihracat rakamlarının artması açısından önem arz etmektedir.
Bu kapsamda bu tezin amacı, dijitalleşmenin uluslararası ticarette lojistik performans üzerine etkisinin araştırılması ve dijitalleşmeye bağlı lojistik performans ölçümüne yönelik bir model önerisi geliştirilmesi olmuştur. Bu bağlamda model öneri geliştirmiş, önce kapsam geçerliliği daha sonra yapı geçerliliğine yönelik çalışmalar yapılarak ölçeğin geliştirilmesi tamamlanmış ve daha sonra ilgili ölçeğin lojistik sektör uygulaması yapılmıştır.
Araştırma anket yöntemi kullanarak araştırma verileri elde edilmiştir. Söz konusu anketin ilk kısmında demografik özellikler, ikinci kısmında dijitalleşme ölçeği ve üçüncü kısmında ise lojistik performans ölçeği yer almıştır. Bu kapsamda çalışmamızın evrenini Mersin Ticaret ve Sanayi Odasına (MTSO) kayıtlı "Uluslararası Yük ve Eşya Taşımacılığı" sektöründe yer alan işletmeler oluşturmaktadır. MTSO kayıtlarına göre bu sektör altında kayıtlı olan işletme sayısı ise 1126 olarak tespit edilmiş ve çalışmanın örneklemi olarak bu işletmelerde çalışan yöneticilerden 597 kişi olarak belirlenerek istatistiksel analizler yapılmıştır.
Çalışma sonucunda dijitalleşme ile uluslararası ticarette lojistik performans arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Ayrıca firmaların dijital teknolojilerden yararlanması, dijitalleşme düzeyi, işgücünün dijital teknolojilerden yararlanması ve dijital olgunluk düzeyi ile lojistik performans arasında da bağlantı olduğu ve lojistik performansı artırmanın yolunun dijitalleşmeyle doğrudan ilişkili olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Recently, important developments in information and communication technologies have initiated the age of digitalization and led to a serious transformation in all business processes. Along with the commercial activities affected by this important transformation, some changes have also occurred in logistics operations. Revealing the extent of this change and implementing policies accordingly is important in terms of increasing export figures.
In this context, the aim of this thesis is to investigate the effect of digitalization on logistics performance in international trade and to develop a model proposal for logistics performance measurement based on digitalization. In this context, a model proposal was developed, the development of the scale was completed by first carrying out studies on content validity and then structure validity, and then the logistics sector application of the relevant scale was made.
Research data was obtained using the research survey method. The first part of the survey included demographic characteristics, the second part included the "digitalization scale" and the third part included the logistics performance scale. In this context, the population of our study consists of businesses in the "International Freight and Goods Transportation" sector registered to Mersin Chamber of Commerce and Industry (MTSO). According to MTSO records, the number of businesses registered under this sector was determined as 1126, and statistical analyzes were made by determining 597 managers working in these businesses as the sample of the study.
As a result of the study, a significant and positive relationship was found between digitalization and logistics performance in international trade. In addition, it has been determined that there is a connection between companies' use of digital technologies, the level of digitalization, the workforce's use of digital technologies, the level of digital maturity and logistics performance, and the way to increase logistics performance is directly related to digitalization.