Farklı yağlarla beslenen ratlardan elde edilen torasik lenf şilomikronlarının hidrofobik özelliklerinin karşılaştırılması
Comparison of hydrophobic properties of thoracic lymph chylomicrons from various fats in rats
Yazar: KÜRŞAT KAYA
Danışman: PROF. DR. TAYFUN GÜLDÜR
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Agregasyon = Aggregation ; Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Fobiler = Phobic disorders ; Kromatografi = Chromatography ; Şilomikronlar = Chylomicrons

Özet:
Şilomikronlar besinsel lipitlerden enterositlerde sentez edilirler ve torasik kanal yoluyla dolaşıma nakledilirler. Bir şilomikronun yapısı amfipatik lipitler ve apolipoproteinler ile çevrili bir hidrofobik lipit merkezden meydana gelir. Aterosklerozun bir nedeni olarak bilinen lipoprotein agregasyonuna lipoproteinlerin hidrofobik doğası sebep olur. Bundan hareketle LDL yaygın olarak çalışılmış ancak şilomikronlar çalışılmamıştır. Son zamanlardaki kanıtlar şilomikronların lipoprotein lipaz ile etkileşimi sonucunda oluşan şilomikron remnantların aterojenitesini desteklemektedir. Bir lipoproteinin lipit kompozisyonu onun biyofiziksel özelliklerinin en önemli belirleyicisi olduğundan, ratlardan torasik lenf kanülasyonu ile elde edilmiş ve 5x105 g min, 20 ºC'de ultrasantrifügasyon ile izole edilmiş ayçiçeği yağı, zeytinyağı, balık yağı, margarin, tereyağı ve palm yağı şilomikronlarının hidrofobik özellikleri, vorteksleme ile oluşan agregasyon ve hidrofobik interaksiyon kromatografisi (HIC) kullanılarak karşılaştırıldı.LDL'in aksine şilomikronlarda vorteksleme neticesinde agregasyon oluşmadı. Ayçiçeği yağı ve tereyağı şilomikronları hidrofobik kromatografi ortamı ile en güçlü etkileşimi gösterdi, bununla birlikte balık yağı şilomikronları zayıf bir etkileşim gösterdi.Balık yağı ya da tereyağı şilomikronlarının vortekslenmesi, diğer yağ şilomikronları ile karşılaştırıldığında, çok daha belirgin bir absorbans azalmasına neden oldu, bu durum bu şilomikronların misel stabilitesinin daha az olduğunu göstermektedir.Ayçiçeği yağı şilomikronlarının yüzey hidrofobikliği, diğer yağ şilomikronları ile karşılaştırıldığında, belirgin bir şekilde yüksek bulundu. Şilomikronların doymuş / doymamış yağ asitleri oranı, lipoproteinin yüzey hidrofobikliğini belirleyen tek faktör olmayabilir.Balık yağı şilomikronları daha az hidrofobikliğe ve düşük misel stabilitesine sahipti. Balık yağının kalp damar sağlığı üzerine olan faydalı etkileri göz önüne alındığında, daha az hidrofobiklik ve düşük misel stabilitesi birlikte, ilave bir lipoprotein aterojenite göstergesi sağlayabilir.

Abstract:
Chylomicrons are lipoproteins synthesized by the enterocytes from dietary lipids and transferred to circulation via thoracic duct. A chylomicron structure consists of hydrophobic lipid core surrounded by amphipathic lipids and apolipoproteins.Lipoprotein aggregation is caused by hydrophobic nature of lipoproteins which is known to be a cause of atherosclerosis. From this respect, LDL has been extensively studied but not chylomicrons. Recent lines of evidence provide suppport for the atherogenicity of chylomicron remnants which results from interaction of chylomicrons with lipoprotein lipase. Since lipid composition of a lipoprotein is a major determinant of its biophysical properties, chylomicrons from sunflower oil, olive oil, fish oil, margarine, butter and palm oil were obtained from rats through thoracic lymph cannulation, isolated by ultracentrifugation for 5x105 g min at 20 °C and their hydrophobic properties were compared by vorteks induced aggregation and hydrophobic interaction chromatography (HIC).In contrast to LDL, vorteksing did not induce aggregation in chylomicrons. Chylomicrons prepared from sunflower oil and butter exhibited strongest interaction with hydrophobic medium of chromatography, however fish oil chylomicrons showed weaker interaction.Vorteksing of fish oil or butter chylomicrons resulted in more prominent reduction in absorbance compared to chylomicrons from other fats , indicating less micelle stability.Surface hydrophobicity of sunflower chylomicrons appeared noticeably higher compared to chylomicrons from other fats. Ratio of saturated / unsaturated fatty acids of chylomicrons might not be the sole factor determining lipoprotein surface hydrophobicity.Fish oil chylomicrons had less hydrophobicity and low micelle stability. Considering the beneficial effect of fish oil for cardiovascular health, less hydrophobicity together with low micelle stability can provide an additional atherogenicity index for the lipoprotein.