Almus Baraj Gölü (Tokat) Gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) kafes işletmelerinin sediment kalitesine etkisi
The effect of cage culture of  rainbow trout (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) on quality of  sediment in Almus Dam Lake
Yazar: DOĞUKAN KAYA
Danışman: PROF. DR. SERAP PULATSÜ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışmada, Almus Baraj Gölü (Tokat)'nde toplam üretim kapasiteleri yaklaşık 4000 ton olan gökkuşağı alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) kafes işletmeleri sedimentine ilişkin çevresel kalite parametrelerinin (biyolojik- makrofauna varlığı, kimyasal- pH, redoks potansiyeli ve duyusal- gaz çıkışı, renk, koku, kıvam ve depozit kalınlığı) ölçüm ve değerlendirilmesi ile sediment kalite parametrelerinin (organik madde, toplam karbon, toplam azot, toplam fosfor) belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, kafes işletmeleri alanını temsil edecek şekilde iki kafes istasyonu ile hakim akıntı yönü dışında kafes istasyonlarından 250 ve 500 m uzakta iki kontrol istasyonu seçilmiştir.

Belirlenen istasyonlara ait sediment örneklerinde makrofaunaya rastlanılmamış ve sedimetin durumu biyolojik parametre açısından "kabul edilemez" şeklinde değerlendirilmiştir. Kimyasal ve duyusal parametreler açısından ise, kafes istasyonlarının lokal çevresel durumu kontrol istasyonlarına göre sırasıyla "geçiş bölgesi" ve "kısmen kabul edilebilir" şeklinde değerlendirilmiştir. Sediment kalite parametreleri açısından nisan ve ekim 2015 için kafes ve kontrol istasyonları arası farklılık istatistiki açıdan önemli (p<0.05) bulunmuştur. Örneklemenin yapıldığı her iki ayda da kafes istasyonları sedimentine ilişkin organik madde ve toplam azot düzeyleri kontrol istasyonlarına göre sırasıyla; 1.23 ve 1.70, toplam fosfor ve toplam karbon değerleri ise 1.40 katlık artış göstermiştir. 

Araştırma bulguları, iç sularda kafeslerde yetiştiriciliğin sürdürülebilirliği açısından, sedimente ilişkin çevresel kalite parametrelerinin değerlendirilmesinin ve kalite parametrelerinin izlenmesinin önemine  işaret etmektedir.

Abstract:
In this study, measurement and evaluation of environmental sediment quality parameters (biological- macrofauna presence, chemical- pH, redox potential and sensory- outgassing, colour, odour, consistency, thickness of deposits) and determination of sediment quality parameters (organic matter, total carbon, total nitrogen, total phosphorus) in rainbow trout (Oncorhynchus mykiss Walbaum,1792) cage farms with nearly 4000 tons of total production capacity was aimed in Almus Dam Lake (Tokat province). Two research stations, which are the representative of the cage farm area, and two control stations outside of the main current, located at 250 m and 500 m respectively from the research stations, were selected. 

Benthic macrofauna were not found in all sediment samples for selected stations. The results suggested that the Almus Dam Lake sediment condition is an "unacceptable". The local environmental condition of cage stations with respect to control stations in the case of chemical and sensory parameters were determined as "transition area" and "partially acceptable", respectively. Significant differences were detected between the cage and control stations (p<0.05) for sediment quality parameters in April and October 2015. Organic matter and total nitrogen of the sediment at the cage stations were  found to be increased by 1.23 and 1.70 times in comparison with the control stations, respectively. When compared to the control stations, total phosphorus and total carbon concentrations in the cage sediments show 1.40 fold increments for two sampling months.