İnfak kurumunun gelir ve servet dağılımındaki rolü: Türkiye için bir model önerisi
The role of the infaq institution in distribution of income and wealth: A model proposal for Turkey
Yazar: HÜSNÜ TEKİN
Danışman: PROF. DR. MÜRTEZA BEDİR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam İktisadı ve Finansı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ajan tabanlı modelleme = Agent based modeling ; Gelir dağılımı = Income distribution ; Kurumsal ekonomi = Corporate economy ; Servet dağılımı = Distribution of wealth ; İnfak = Donation ; İslam ekonomisi = Islamic economy ; İslamiyet = Islam

Özet:
Gelir ve servet dağılımı adaletsizliğinin günümüzde geldiği seviye, bu adaletsizliğin nedenlerinin daha yüksek sesle sorgulanmasına neden olmuştur. Bu çalışmada, iktisat yazınında bahse konu adaletsizliğin başat faktörlerinden biri olarak öne sürülen kurum ve kurumsallaşma olguları ele alınarak, İslâm dininde öngörülen belli başlı iktisadi kurumlar ve İslâm medeniyetinde bu kapsamda ortaya çıkmış olan pozitif iktisadi kurumlar üzerinde durulacaktır.
Bu çerçevede, İslâm dininde, zekât, sadaka ve vakıf gibi hayır ve dayanışma kurumlarının bir nevi çatı kavramı olarak ifade edilen infak kurumunun gelir ve servetin yeniden dağılımındaki rolüne odaklanılmaktadır. Bu amaçla, Türkiye'de infak faaliyetlerinin dijital teknolojilerden de faydalanmak suretiyle şeffaflık, hesap verilebilirlik ve etkinlik prensipleri çerçevesinde kurumsallaşmasına yönelik somut bir model önerisi ortaya konulmakta ve önerilen infak platformu modelinin gelir ve servet dağılımı adaletsizliğini gidermedeki rolü tespit edilmeye çalışılmaktır.
Bu amaçla, Python programlama dili ile oluşturulan simülasyon modeli yardımı ile Türkiye'de infak kurumunun potansiyelini gerçekleştirecek şekilde teşekkülü halinde gelir ve servet dağılımı üzerindeki etkileri çeşitli simülasyon deneyleri ile analiz edilmeye çalışılmıştır. Simülasyon sonuçları, Türkiye'de infak kurumunun önerilen model çerçevesinde kurumsal bir nitelik kazanması durumunda gelir ve servet dağılımı adaletsizliğinde yıllara yaygın olarak önemli iyileşmelerin olacağına işaret etmektedir.

Abstract:
Today, the current level of income and wealth inequality has led the roots of the inequality questioned more loudly as never before. Therefore, in this study, institution and institutionalization phenomenon, which is put forward as one of the dominant factors of inequality in the literature of economics, are discussed, and the main economic institutions envisaged in the religion of Islam and that have emerged in this context in the Islamic civilization are assessed.
This study focuses on the role of infaq institution, which is expressed as a kind of umbrella concept of charity and solidarity institutions such as zakah, sadaqa and waqf, in redistribution of income and wealth in Islam. In this context, a concrete model proposal which is called infaq platform, is put forward for the institutionalization of infaq activities in Turkey within the framework of transparency, accountability and efficiency principles by using digital technologies, and tries to calculate the potential of infaq platform in eliminating income and wealth inequality in Turkey.    
For this purpose, with the help of the simulation model created with the Python programming language, the impacts of proposed infaq platform model on the income and wealth distribution in Turkey have been tried to be analyzed with various simulation experiments. The simulation results indicate that there will be significant improvements in income and wealth distribution inequality over the years if the infaq institution gains an institutional character within the framework of the proposed model.