Kendilenmiş at dişi mısır hatlarında genetik çeşitliliğin SSR ve ISSR markörleri ile belirlenmesi
Determination of genetic diversity with SSR and ISSR markers in dent corn inbred lines
Yazar: MEHMET AKİF YAŞAR
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA YORGANCILAR
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Hibrit mısır = Hybride maize

Özet:
Bu araştırmada 38 adet saf hat mısır hattının (Zea mays L. indentata Sturt.) genetik çeşitliliği SSR ve ISSR markörleri kullanılarak belirlenmiştir. Çalışmada 20 adet SSR ve 20 adet ISSR markörü tüm hatlar üzerinde denenmiş olup, SSR markörlerinden 11 tanesi polimorfik özellik gösterirken 9 tanesi monomorfik özellik göstermiştir. ISSR markörlerinde ise 17 tanesi polimorfik özellik gösterirken 3 tanesi monomorfik özellik göstermiştir. SSR markörleri kullanılarak yapılan çalışmada 40 adet allel üretilmiş olup lokus başına düşen allel sayısı 2-4 arasında değer alırken her bir SSR lokusu başına ortalama 3.3 allel saptanmıştır. ISSR markörleri kullanılarak yapılan çalışmada 97 adet allel üretilmiş olup, lokus başına düşen allel sayısı 2-8 arasında değer alırken, her bir ISSR lokusu başına düşen allel sayısı 5.7 olarak saptanmıştır. Çalışmada PBİ (Polimorfik bilgi içeriği) değeri SSR markörleri için 0.51-0.92 arasında değişirken, ISSR markörleri için 0.28-.072 arasında değişmiştir. Çalışmada kullanılan 38 adet at dişi mısır hattının UPGMA analizi ile her iki markör sistemi için ayrı ayrı filogenetik ağaç oluşturulmuş olup, genellikle 3 ana grupta toplanmakla birlikte incelenen bütün hatlar her iki markör tipinde de belirgin bir şekilde birbirinden ayrılmıştır. Hibrit mısır ıslahında yüksek verim ve kalitenin temelini heterosis kavramı oluşturmaktadır. Heterosisin etkin bir şekilde kullanılması, melezlemede kullanılan saf hatlara ait genetik çeşitliliğin bilinmesi ile mümkün olmaktadır. Yüksek verimli hibrit mısır elde etmek için oluşturulan saf hatları arasındaki genetik çeşitliliğin fazla olması, aynı oranda verim artışı sağlamaktadır.

Abstract:
In this study, genetic diversity of 38 pure maize lines (Zea mays L. indentata Sturt.) was determined by using SSR and ISSR markers. In this study, 20 SSR and 20 ISSR markers were tested on all lines. 11 of the SSR markers showed polymorphic properties while 9 showed monomorphic properties. In ISSR markers, 17 showed polymorphic properties and 3 showed monomorphic properties. In the study using SSR markers, 40 alleles were produced and the number of alleles per locus was between 2-4, with an average of 3.3 alleles per SSR locus. In this study, 97 alleles were produced by using ISSR markers, the number of alleles per locus was between 2-8 and the number of alleles per each ISSR locus was 5.7. In the study, PBI (Polymorphic information content) value ranged from 0.51-0.92 for SSR markers to 0.28-0.72 for ISSR markers. UPGMA analysis of 38 dent corn lines used in the study, phylogenetic trees were formed separately for both marker systems. The concept of heterosis is the basis of high yield and quality in hybrid corn breeding. The effective use of heterosis is possible by knowing the genetic diversity of the pure lines used in hybridization. The high genetic diversity between the pure lines for obtaining high yield hybrid maize yields the same increase in yield.