Hipertansiyon hastalarının yaşam tarzı değişikliği önerileri ve ilaç tedavisine uyumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of hypertensi̇ve patients compliance with lifestyle change recommendations and drug therapy
Yazar: İBRAHİM ETEM ACAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDÜLKADİR AYDIN
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Doktorlar-birinci basamak = Physicians-primary care ; Hasta uyumu = Patient compliance ; İlaç tedavisi = Drug therapy

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Hipertansiyon günlük hayatta her hekimin karşılaşabildiği, 
morbiditesi ve mortalitesi yüksek, günümüz dünyasının en önemli hastalıklarından 
bir tanesidir. Hastalığa erken tanı konulması ve hasta gruplarının bilinçlendirilmesi, 
potansiyel komplikasyonların önlenmesi açısından büyük öneme sahiptir. 
Hipertansiyonlu bireylerin yaşam tarzı değişikliklerini içselleştirmesi ve tıbbi tedavi 
önerilerine uyum sağlaması, tedavinin temelini oluşturmaktadır. Bu çalışmada 
hipertansif hastaların yaşam tarzı değişikliklerine uyum düzeylerinin ve ilaç tedavisi 
uyumlarının belirlenmesi ve bunları etkileyen faktörlerin araştırılması amaçlanmıştır.
YÖNTEM: Araştırmamız tanımlayıcı tipte kesitsel bir araştırma olup Sakarya 
Üniversitesi Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Kliniği'ne bağlı 
poliklinikler ve kliniğimize bağlı Zümrüt Müftüoğlu Eğitim Aile Sağlık Merkezi'ne 
herhangi bir nedenle başvuran 351 hipertansiyon hastasına yüz yüze görüşme yolu ile 
anket uygulanarak yapılmıştır. Araştırmaya polikliniklerimize ayaktan başvuran, 18 
yaş ve üzeri, en az 1 yıldır antihipertansif ilaç kullanan, iletişim engeli olmayan ve 
araştırmayı kabul eden gönüllü hastalar dahil edilmiştir. Hastalara araştırmacılar 
tarafından hazırlanmış sosyodemografik verilerin, hastalığına ait genel bilgilerin ve 
yaşam tarzı değişikliği önerilerine uyumun değerlendirildiği soruların bulunduğu 31 
soruluk bir anket ve Morisky 8 Maddeli İlaç Uyum Ölçeği uygulanmıştır.
BULGULAR: Çalışmamızda hastaların %85,2'sinin hipertansiyon tanısı aldığında 
doktoru tarafından yaşam tarzı değişiklik önerileri hakkında bilgilendirildiği, 
bilgilendirilen hastaların; tuz alımlarında ve kilolarında azalma olduğu, fiziksel 
aktivitelerinde artış gözlendiği, yemek alışkanlıklarında olumlu yönde artış 
gözlendiği istatiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Yaşadığı yer kırsal 
bölge olan hastalarda kentsel bölge olan hastalara göre, evde tansiyon aleti 
bulunduranlarda bulundurmayanlara göre, tansiyonlarını düzenli ve bazen ölçenlerde 
düzenli ölçmeyenlere göre, kontrollere düzenli olarak giden hastalarda kontrollere 
düzenli olarak gitmeyen hastalara göre, günlük tuz alımları 5-6 gr'dan az olan
hastaların fazla olanlara göre tedavi uyumu istatistiksel olarak anlamlı düzeyde 
yüksek tespit edilmiştir (p<0,05).
SONUÇ: Hipertansiyon tanılı hastalara yaşam tarzı değişikliklerinin anlatılması ve 
bu değişikliklerin hayata geçirilmesi konusunda desteklenmeleri, yaşam tarzı 
değişikliklerinin içselleştirilmesine ve ilaç uyumunun artmasına katkıda bulunacağını 
düşünmekteyiz.

Abstract:
INTRODUCTION AND AIM: Hypertension is one of the most important diseases 
in today's world, which every physician can encounter in daily life, with high 
morbidity and mortality. Early diagnosis of the disease and raising awareness of 
patient groups are of great importance in terms of preventing potential complications.
Individuals with hypertension internalizing lifestyle changes and adapting to medical 
treatment recommendations form the basis of treatment. In this study, it was aimed to 
determine the level of compliance with lifestyle changes and drug treatment 
compliance in hypertensive patients and to investigate the factors affecting them.
MATERIALS AND METHODS: Our research is a descriptive cross-sectional 
study and it was conducted through face-to-face interviews with 351 hypertension 
patients who applied to the outpatient clinics of Sakarya University Sakarya Training 
and Research Hospital Family Medicine Clinic and Zümrüt Müftüoğlu Education 
Family Health Center affiliated to our clinic for any reason. Volunteer patients who 
applied to our outpatient clinics, were 18 years of age and older, had been using 
antihypertensive drugs for at least 1 year, had no communication barriers, and 
accepted that they will be involved in a study. A 31-item questionnaire and Morisky 
8-item Medication Compliance Scale were applied to the patients, which included 
sociodemographic data prepared by the researchers, general information about the 
disease, and questions about compliance with lifestyle change recommendations.
RESULTS: In our study, 85.2% of the patients were informed about the lifestyle 
change recommendations by their doctor when they were diagnosed with 
hypertension; It was found that there was a decrease in salt intake and weight, an 
increase in physical activities, and a positive increase in eating habits were found to 
be statistically significantly high. The daily salt intake is less than 5-6 g in patients 
who live in a rural area compared to patients in an urban area, those who have a 
sphygmomanometer at home compared to those who do not have a blood pressure 
monitor at home, those who regularly and sometimes measure their blood pressure 
compared to those who do not regularly measure their blood pressure, and those who 
regularly go to the controls compared to the patients who do not regularly go to the 
controls. Compliance with treatment was found to be statistically significantly higher 
in patients with high blood pressure (p<0.05).
CONCLUSION: We think that explaining lifestyle changes to patients with 
hypertension and supporting them in implementing these changes will contribute to 
the internalization of lifestyle changes and increase drug compliance.