ZnO nanopartiküllerin yeşil sentezi ve ilaç taşıyıcı sistem olarak kullanılabilirliğinin araştırılması
Investigation of the usability of green synthesized ZnO nanoparticles as drug carrier system
Yazar: KAZIM BATTAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİR TOSUN
İnönü Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology ; Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering

Özet:
Çinko oksit nanopartiküllerin (ZnO NP'lerin), uygulama alanlarından biri de kontrollü ilaç salımıdır. Astragalus (Geven) Pycnocephalus var. Pycnocephalus bitkisinin özütü kullanılarak yeşil sentez yöntemi ile ZnO nanopartiküller sentezlenmiş ve optimum koşullar belirlenmiştir. Yeşil sentez yöntemiyle ZnO NP sentezinde optimum koşullarını belirleme çalışmalarında; bitki özütünün elde edilmesinde katı/çözücü oranı, reaksiyon süresi, reaksiyon sıcaklığı ve  kalsinasyon sıcaklık değeri ile farklı prekürsör miktarlarının etkileri araştırılmıştır. Yeşil sentez yöntemiyle elde edilen ZnO NP'lerin karekterizasyonu UV-VIS spektroskopisi (UV-VIS), Fourier Transform Infrared spektroskopisi (FT-IR), X-Işınları Difraktometresi (XRD), Taramalı Elektron Mikroskopisi (SEM), enerji dağılımlı X-ışını spektroskopisi (EDX), zeta potansiyeli, zeta potansiyel analiz cihazı (Zeta-Meter) kullanılarak yapılmıştır. ZnO nanopartikül optimum sentez koşulları; çinko nitrat miktarı 1 g, kalsinasyon sıcaklığı 500oC, reaksiyon sıcaklığı 40oC, ekstrakt derişimi 1:5 (w/v) ve ekstrakt hacmi 25 mL olarak belirlenmiştir. Optimum yeşil sentez koşullarında sentezlenen ZnO NP'lerine Kukurbitasin D ve Kukurbitasin I'nın ilaç etken maddesi yükleme ve salım çalışmaları sonucunda; yeşil sentezlenen ZnO nanopartiküllerin ilaç yükleme kapasitesi, Kukurbitasin D için %8 ve Kukurbitasin I için %6 olarak, ilaç yükleme verimi ise %82 Kukurbitasin D ve %79 Kukurbitasin I olarak bulunmuştur. İlaç etken maddesi yükleme ve salım başarısından ötürü ilaç taşıyıcı sistem olarak kullanılabilir.

Abstract:
One of the application areas of zinc oxide nanoparticles (ZnO NPs) is controlled drug release. Using the extract of Astragalus (Geven) Pycnocephalus var.  Pycnocephalus plant, ZnO nanoparticles were synthesized by green synthesis method and optimum conditions were determined. In the studies to determine the optimum conditions in ZnO NP synthesis by green synthesis method; the effects of solid/solvent ratio, reaction time, reaction temperature and calcination temperature value and different precursor amounts on the extraction of the plant extract were investigated. Characterization of ZnO NPs obtained by green synthesis method UV-VIS spectroscopy (UV-VIS), Fourier Transform Infrared spectroscopy (FT-IR), X-Ray Diffractometry (XRD), Scanning Electron Microscopy (SEM), energy dispersive X-ray spectroscopy (EDX), zeta potential were made using a zeta potential analyzer (Zeta-Meter). ZnO nanoparticle optimum synthesis conditions; Zinc nitrate amount was determined as 1 g, calcination temperature was 500oC, reaction temperature was 40oC, extract concentration was 1:5 (w/v) and extract volume was 25 mL. As a result of the active drug loading and release studies of Kucurbitacin D and Kucurbitacin I to ZnO NPs synthesized under optimum green synthesis conditions; The drug loading capacity of green synthesized ZnO nanoparticles was 8% for Kucurbitacin D and 6% for Kucurbitacin I, and the drug loading efficiency was 82% Kucurbitacin D and 79% Kucurbitacin I. It can be used as a drug delivery system due to its success in loading and releasing the active drug substance.