Zenginleştirilmiş eğitim uygulamalarının 7. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri ders başarıları tutumları ve kalıcılığa etkisi
The effect of enriched educational practises on 7. grade student's academic achievement, attitude and retention of knowledge in science courses
Yazar: ŞAHİN İDİN
Danışman: DOÇ. DR. CEMİL AYDOĞDU
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Ders başarısı = Course success ; Eğitim = Education ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Zenginleştirilmiş okuma programları = Enrichment reading program ; Zenginleştirme programları = Enrichment programs

Özet:
Bu araştırmada 7. sınıf öğrencilerin ders başarılarının artırılması ve derse karşı tutumlarının pozitif yöne ilerlemesine yönelik hazırlanan zenginleştirilmiş eğitim uygulamalarının etkililiğine ve öğrencilerin, gerçekleştirilen  uygulamalara ilişkin düşüncelerine bakılmıştır. Çalışmanın ders başarısı düşük olan ve derse karşı tutumları negatif olan öğrenciler ile yürütülmesi tercih edilmiştir. Çünkü bu çalışmada ders başarısının ve derse karşı tutumun oluşmasında etkili olan dezavantajların etkilerinin yok edilerek öğrenci başarısının artırılması ve derse karşı tutumun olumlu hale getirilmesi hedeflenmiştir. Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin bir arada kullanıldığı karma (mix) yöntem tercih edilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda yarı deneysel yöntemin ön-test son-test modeli ve nitel boyutunda ise görüşme, gözlem ve doküman incelemesi gibi teknikler kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma gurubunu, Ankara'da bulunan iki ortaokuldan seçilen 32 öğrenci deney grubu ve 29 öğrenci kontrol grubu olmak üzere toplam 61 yedinci sınıf öğrencisi ve bu iki okulda ders veren iki Fen Bilimleri öğretmeni oluşturmaktadır. Nicel veri toplama araçları olarak, Vücudumuzdaki Sistemler Ünitesi Başarı Testi (VSÜBT), Kuvvet ve Hareket Ünitesi Başarı Testi (KHÜBT), Yaşamımızdaki Elektrik Ünitesi Başarı Testi (YEÜBT), Kalıcılık testleri ve Tutum testi ve anket kullanılırken; nitel veri toplama aracı olarak, yarı yapılandırılmış görüşme formları, gözlem formu ve öğrenci günlükleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda deney gurubu ile kontrol gurubu öğrencilerinin VSÜBT, KHÜBT ve YEÜBT düzeltilmiş ön-test puanlarına göre deney gurubu lehine anlamlı fark bulunmuştur. Deney gurubu ve kontrol gurubu öğrencilerinin VSÜBT, KHÜBT ve YEÜBT kalıcılık testi puanları deney gurubu lehine anlamlı fark bulunmuştur. Deney ve kontrol gurubu öğrencilerinin tutum testi puanları arasındaki fark deney gurubu lehine anlamlı bulunmuştur. Öğrenciler ile gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda, ders süresince gerçekleştirilen zenginleştirilmiş eğitim uygulamaları sonunda öğrencilerin Fen Bilimleri dersini sevmeye başladıkları belirlenmiştir. Araştırma sonucunda araştırma bulgularından hareketle, Fen Bilimleri dersi bağlamında sosyo ekonomik ve sosyo kültürel açılardan dezavantajlı öğrencilerin öğrenim gördüğü okullardaki düşük başarılı öğrencilerin Fen Bilimleri ders başarılarının artırılması için çözüm önerilerine yer verilmiştir.
Anahtar sözcükler: Başarı, fen eğitimi, zenginleştirilmiş eğitim uygulamaları, tutum

Abstract:
This study examined the efficacy of enriched educational practices which were designed to improve student unit achievement and to develop positive student attitudes toward the seventh grade science courses. The study was conducted with low-achieving students having negative attitudes toward science courses. This way, improvements in science achievement and student attitude were aimed by eliminating the factors that have negative influence on student science achievement and attitude. The mixed method research design with the combination of quantitative and qualitative methods was employed in the study. While the quantitative data was examined through pre-test and post-test quasi experimental design, the qualitative data was investigated through document analysis, interviews and observations. The study was conducted with a total of 61 seventh grade students from two elementary schools in Ankara, Turkey and two science teachers at these schools. A total of 32 students were assigned to experimental group and 29 students were included in the control group of the study. While the quantitative data was collected through Unit Achievement Test of the Systems in our Body (UATSOB), Unit Achievement Test of Force and Motion (UATFM), Unit Achievement Test of Electricity in Our Lives (UATEOL), Retention tests, Attitude test and survey, the qualitative data was gathered through semi-structured interviews, observation forms and student diaries. Based on the adjusted pre-test scores in UATSOB, UATFM, and UATEOL, test results revealed significant differences in the unit test scores between experimental and control group students in favour of the experimental group. The retention test scores in UATSOB, UATFM, and UATEOL significantly differed between experimental and control group students in favour of the experimental group.  Moreover, significant difference was observed in the attitude test scores in favour of experimental group students. The interviews conducted with students revealed that the enriched educational practices provided students enjoy the science courses. The overall findings of the research provided recommendations to increase science achievement of low achieving students who are studying at socio-economically and socio-culturally disadvantaged schools. 
Keywords: Achievement, science education, enriched education practices, attitude