Değerler eğitimi üzerine bir karşılaştırmalı eğitim çalışması: Türkiye, İspanya (Endülüs Özerk Bölgesi)
Comparative analysis of values education: Turkey and Spain (Andalusia Autonomous Community)
Yazar: MURAT BATUHAN AYGEL
Danışman: PROF. DR. ERKAN YEŞİLTAŞ
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada İspanya Endülüs Özerk Topluluğu'nda uygulanan doğal, sosyal ve kültürel çevre bilgisi öğretim programı ile Türkiye'de uygulanmakta sosyal bilgiler dersi öğretim programı değerler eğitimi merkeze alınarak eğitim öğretim sistemindeki diğer derslerle bağlantıları, eğitim durumları, kazanımları ve değerlendirme esasları açısından karşılaştırılmıştır.  Bu araştırma İspanya ülkesinin Endülüs Özerk Topluluğu'nda uygulanan doğal, sosyal ve kültürel çevre bilgisi öğretim programı ve Türkiye'de uygulanmakta olan sosyal bilgiler dersi öğretim programı ile sınırlıdır. Araştırmada verilerin toplanmasında nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi tercih edilmiştir. Bu doğrultuda iki ülkenin eğitim ile ilgili bakanlıkları başta olmak üzere çeşitli kurum ve kuruluşların web sitelerinden, konu ile alakalı akademik kaynaklardan yararlanılmıştır.  Verilerin analizinde bir karşılaştırmalı eğitim metodu olan tanımlayıcı yaklaşım kullanılmıştır. İspanya'da uygulanan sosyal bilgiler dersi öğretim programı değerler konusunda temelini İspanyol Anayasasından, Birleşmiş Milletler 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerinden ve Avrupa Birliği değerlerinden almaktadır. İlgili öğretim programı sorumluluk, sürdürülebilirlik, eşitlik, kültürel çeşitlilik, ekososyal bilinç değerleriyle öne çıkmaktadır. Öğretim programı içerisinde değerler hakkında özel bir başlık olmamasına rağmen değerler kendilerine kazanımlarda, anahtar yetkinliklerde ve dersin özel yetkinliklerinde yer bulmaktadır. Değerlerin anahtar yetkinliklerin içerisinde de olması değerler eğitiminin tek bir derse sıkışmamasını sağlamıştır. Türkiye'de ise değerler eğitimine sosyal bilgiler dersi öğretim programı içerisinde ayrı bir başlık açıldığı görülmüştür. Bu değerler başlığı eğitim öğretim sisteminin ortaokul düzeyinde yer alan diğer derslerin öğretim programlarında da yer almaktadır. Kök değerler olarak belirtilen bu değerlerin öğrenciler tarafından edinilmiş olması gerektiği sosyal bilgiler dersi öğretim programında belirtilmiştir. İlgili programa göre kök değerler on adet olup şunlardır: adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim, sabır, saygı, sevgi, sorumluluk, vatanseverlik, yardımseverlik.

Abstract:
This research compares the natural, social, and cultural environment knowledge curriculum in the Autonomous Community of Andalusia in Spain and the social studies curriculum in Turkey by focusing on moral education. Learning experience, achievements, and evaluation principles were also included in the research. In addition the curricula were compared connections with other lessons in their own countries in terms of moral education. This research is limited to the natural, social, and cultural knowledge curriculum in the Autonomous Community of Andalusia in Spain and the social studies curriculum in Turkey. Qualitative research method of document analysis was preferred for data collection in the research. Within this scope various institutions and organizations, primarily the ministries of education of both countries, were utilized, and academic sources related to the subject were collected from their websites. Descriptive approach, a comparative education method, was used in the analysis of the data. The natural, social, and cultural knowledge environment curriculum in Spain is based on values from the Spanish Constitution, the United Nations 2030 Sustainable Development Goals, and the values of the European Union. The relevant curriculum highlights values such as responsibility, sustainability, equality, cultural diversity, and eco-social consciousness. Although there is no specific section on values in the curriculum, values are included in the learning outcomes, key competences, and specific competences of the lesson. The inclusion of values within the key competences ensures that values education is not limited to a single lesson. In Turkey, there is a section for values education in the social studies curriculum, and this values section is also included in the curriculum of other lessons in the middle school level of the education system. According to the curriculum, the core values are ten in number and are as follows: justice, friendship, honesty, self-discipline, patience, respect, love, responsibility, patriotism, and helpfulnes.