Öğretmen adaylarının doğal afet okuryazarlık düzeylerinin ve afete hazırlık durumlarının incelenmesi
Examination of pre-service teachers' natural disaster literacy levels and disaster preparedness
Yazar: DOĞA YÜCEL
Danışman: DOÇ. DR. MERAL HAKVERDİ CAN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmanın amacı, öğretmen adaylarının doğal afet okuryazarlık düzeylerini ve afete hazırbulunuşluk durumlarını belirlemek ve bu durumu bazı değişkenlere göre incelemektir. Çalışma nicel araştırma yöntemlerinden kesitsel tarama ile gerçekleştirilmiştir. Uygulama grubunu Ankara ili sınırlarında bulunan, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı ve Sınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı, 1., 2., 3. ve 4. Sınıfta öğrenim gören 408 öğretmen adayı oluşturmuştur. Veriler "Doğal Afet Okuryazarlığı Envanteri" ve "Afet Hazırbulunuşluk Ölçeği" kullanılarak yüz yüze toplanmış olup SPSS 20 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Sonuçta, katılımcıların doğal afet okuryazarlıklarının yüksek düzeyin alt sınırında olduğu ancak ölçeği oluşturan davranış boyutunun orta düzeyde, duyuşsal eğilimlerinin yüksek ve başarı puanlarının da orta düzeyden biraz yüksek olduğu görülmüştür. Ayrıca, katılımcıların afet hazırbulunuşluklarının orta düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmış olup hazırlık puanlarının cinsiyet, bölüm, aile eğitim durumu, gelir durumu ve afetle ilgili kurum ismi bilme durumuna göre anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Son olarak afet okuryazarlığı boyutlarından olan davranış ve duyuşsal eğilimler ile hazırbulunuşluk düzeyleri arasında pozitif yönlü bir ilişkinin olduğu anlaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to determine the natural disaster literacy levels and disaster preparedness of pre-service teachers and to examine this situation according to some variables. The study was conducted with cross-sectional survey, one of the quantitative research methods. The application group consisted of 408 pre-service teachers studying in the 1st, 2nd, 3rd and 4th grades of Hacettepe University Faculty of Education, Department of Science Education and Department of Classroom Education, located in Ankara province. Data were collected face-to-face using "Natural Disaster Literacy Inventory" and "Disaster Readiness Scale" and analyzed using SPSS 20 package program. As a result, it was seen that the participants' natural disaster literacy was at the lower limit of high level, but the behavioral dimension of the scale was at medium level, affective tendencies were high and achievement scores were slightly higher than medium level. In addition, it was concluded that the disaster preparedness of the participants was at a medium level and it was determined that the preparedness scores showed significant differences according to gender, department, family education level, income level and knowing the name of the institution related to disaster. Finally, it was found that there was a positive relationship between behavioral and affective dispositions, which are the dimensions of disaster literacy, and preparedness levels.