Periferik arter hastalarında atria risk skorunun sonlanım noktaları açısından değerlendirilmesi
Evaluation of atria risk score of patients with peripheral artery disease in terms of endpoints
Yazar: ABDULAZİZ YALÇIN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ÖZBEK
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Amaç: Bu çalışmamızda ciddi periferik arter hastalarında ATRİA risk skorunun kötü sonlanım noktaları ile ilişkisini ve öngördürücü olup olmadığını test etmeyi planladık.
Yöntem: Tek merkezli, retrospektif dizaynlı bir çalışma planladık. Çalışmamızda hastanemizde Ocak 2013-Ocak 2019 tarihleri arasında periferik arter görüntülemesi işlemi uygulanmış 911 adet hasta retrospektif olarak tarandı. Bu hastalardan katılma kriterlerini karşılayan 305 adet ciddi periferik arter hastası çalışmamıza dahil edildi. Bu hastaların kayıtları ve takip verileri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Hastaların 5 yıllık takipte herhangi bir sebepli ölüm veya takip sırasında uzuv kaybettirici operasyon açısından verileri incelenmiştir.
Bulgular: 22 hastada uzuv kaybı gerçekleşirken 130 hastada ise herhangi bir sebepli mortalite gerçekleşmiştir. Her iki sonlanım noktası beraber değerlendirildiğinde major istenmeyen kardiyovasküler olay (MACE) 138 hastada gözlenmiştir. Çalışmamızda hastaların 5 yıllık mortalite verileri incelendiğinde ATRIA skorunun; mortalite gelişen grupta,  mortalite gelişmeyen gruba göre anlamlı olarak daha yüksek olduğu tespit edildi (4.74 e karşı 2.23 median değer, p<0.001). Ayrıca 5 yıllık takipte uzuv kaybı gelişen hasta grubunda da ATRIA skoru anlamlı olarak daha yüksek saptandı (5.55 e karşı 3.09 median değer, p<0.001). Yine çalışmamızda 5 yıllık takipte total mortalite ve uzuv kaybını içerecek şekilde belirlediğimiz MACE gerçekleşen ve gerçekleşmeyen grupların analizi sonucunda ATRIA skorunun MACE grubunda median değerinin MACE meydana gelmeyen grupla karşılaştırıldığında anlamlı bir şekilde yüksek olduğu tespit edilmiştir (4.78 e karşı 2.60 median değer, p<0.001). Ileri yaşın, düşük GFR'nin düşük hemoglobin düzeyinin, düşük lenfosit sayısının ve atria skorunun 5 yıllık MACE gelişiminin bağımsız öngörüdürücüleri olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç: Çalışmamızda ATRIA risk skorunun periferik arter hastalığı ile başvuran semptomatik hastalarda mortalite, uzuv kaybı gibi MACE ve kötü sonlanım noktalarını öngördürmede faydalı olduğunu, yüksek ATRIA skoruna sahip olan hastalarda daha fazla uzuv kaybı ve mortalite görüldüğünü göstermiş olduk. ATRIA risk skoru kullanılarak yüksek riskli hastaların öngörülerek yaşam tarzı değişikliği, optimal medikal tedavi ve gerekirse erken revaskülarizasyon tedavisi gibi tedbirlerin daha yoğun uygulanarak hastaların mortalite ve morbiditesinin azalmasının sağlanabileceğini düşünmekteyiz.
 Anahtar kelime: Periferik arter hastalığı, ATRİA skoru , Kladikasyo, Kritik Bacak İskemisi, MACE.

Abstract:
Objective: In this study, we aimed to test the association of the ATRIA risk score with adverse outcomes and its predictive value in patients with severe peripheral arterial disease.
Method: We planned a single-center, retrospective study. We retrospectively screened 911 patients who underwent peripheral arterial imaging at our hospital between January 2013 and January 2019. We included 305 patients with severe peripheral arterial disease who met the inclusion criteria in our study. The records and follow-up data of these patients were examined in detail. Data on mortality and limb loss during the 5-year follow-up were analyzed.
Results: Limb loss occurred in 22 patients, and mortality of any cause occurred in 130 patients. When both endpoints were evaluated together, major adverse cardiovascular events (MACE) were observed in 138 patients. When examining the 5-year mortality data, the ATRIA score was found to be significantly higher in the mortality group compared to the non-mortality group (median value of 4.74 vs. 2.23, p<0.001). Additionally, the ATRIA score was significantly higher in the limb loss group during the 5-year follow-up (median value of 5.55 vs. 3.09, p<0.001). Furthermore, in the analysis of the MACE groups, which included total mortality and limb loss, the median ATRIA score was significantly higher in the MACE group compared to the non-MACE group (median value of 4.78 vs. 2.60, p<0.001). Advanced age, low GFR, low hemoglobin levels, low lymphocyte count, and the ATRIA score were identified as independent predictors of the development of 5-year MACE.
Conclusion: Our study demonstrated that the ATRIA risk score is useful in predicting adverse outcomes such as mortality and limb loss in symptomatic patients with peripheral arterial disease. Patients with a higher ATRIA score experienced more limb loss and mortality. By using the ATRIA risk score, it may be possible to predict high-risk patients and implement more intensive measures such as lifestyle changes, optimal medical treatment, and, if necessary, early revascularization to reduce patient mortality and morbidity.
Keywords: Peripheral arterial disease, ATRIA score, Claudication, Critical Limb Ischemia, MACE.