Avrupa Birliği'nde demokrasi kavramı gelişimi ve uluslararası etkileşim
Development of the concept of democracy in the European Union and its international interaction
Yazar: NESRİN DEMİR
Danışman: Y.DOÇ.DR. DENİZ ILGAZ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
kinci Dünya Savaşı'nın ardından, öncelikle ekonomik amaçlı bir bütünleşmehareketi olarak temelleri atılan Avrupa Birliği, 1980'lerin sonları ve 1990'larınbaşlarında siyasi bütünleşme sürecine girmiş ve Topluluk yetkilerindeki artış vederinleşme eğilimleriyle birlikte demokrasi sorunu tartışmaları ile yüz yüze gelmiştir.Demokrasi açığı ve Demokratik meşruiyet kavramları olarak ifade edilen, demokrasieksikliğinin, AB'nin kurumsal yapısı ve karar alma mekanizması işleyişindenkaynaklandığı tartışmaları artan oranda devam etmektedir. Tek Avrupa Senedi'denbaşlayarak bugüne kadar yapılan antlaşmalarda, (Maastricht, Amsterdam ve Nice)demokrasi açığının giderilmesine yönelik bazı adımlar atıldıysa da, sorun halencanlılığını korumaktadır.Bugüne kadar kabul edilen antlaşmalarda, Avrupa Birliği Parlamentosu'nunyetkilerini artırmak suretiyle demokrasi açığı sorununa bir çözüm getirmek çabasınınbaşarısız oluşunda bu sorunun kurumlar düzeyine indirgenemeyecek kadar çok yönlüve uzun zaman dilimini içeren karmaşık bir sürecin etkisi bulunmaktadır. Demokrasiher şeyden önce; ortak bir kimlik etrafında, sivil toplumda iletişim diyalog vemüzakerelerin oluştuğu ortam olan kamusal alanın varlığını gerektirir. AB'ninşimdiki durumda 25 üyeli bir yapı olduğu göz önüne alınırsa, ortak bir Avrupakamusal alan ve kimlik oluşturmanın, göründüğünden daha zor olacağı açıktır.Ancak, halk görüşleri analizlerini ortaya koyan Euro barometre sonuçlarından daanlaşıldığı üzere halk, AB'ye destek vermekte ve AB'yi ?demokratik? olaraknitelendirmektedir. AB, kendisinin de sürekli vurguladığı gibi bir ?çoğulcu anlayışı?kabul ederek; ulusun belirli bir toprak parçası üzerinde ortak yasalar ve akılcıkültürün birleşmesi olduğu gerçeğinden hareket edebilirse bu sorunları aşabilecekpotansiyele sahip görünmektedir.Anahtar Kelimeler: 1- Avrupa Birliği 2- Demokrasi Açığı 3- Avrupa Yurttaşlığı4- Kamusal Alan 5- Avrupa Kimliği

Abstract:
European Union, foundation of which is traced back to the aftermath of theSecond World War has entered into the political integration process by the end of1980s. In this process, which has gained momentum during the 1990s, deepening andincrease in the powers of the European Union have been accompanied by achallenge, namely the democratic deficit question. This problem, which is alsoreferred to as lack of democratic legitimacy is still a topic of an ever-growingdiscussion. Although some steps have been taken against this problem since thesigning of the Single European Act (with signing of the treaties of Maastricht,Amsterdam, Nice), the question seems to be still on the agenda.In the treaties adopted so far, this problem is sought to be overcome byincreasing the powers of the European Parliament. The reason for which such effortshave failed so far is the fact that the democratic deficit question is a consequence of along and complex process which cannot be simply reduced to purely institutionallevel. Above all, democracy requires the existence of a public sphere in which acommon identity is shaped along with communication and dialogue. Given that theEU is a 25 member organisation it seems more difficult than imagined to create acommon public sphere and identity. However, as shown by the Euro barometeranalyses reflecting the people?s ideas, the people support the EU and regard it asdemocratic. If the EU parts from the fact that creating a nation requires common lawsand a rational culture to be shaped with a pluralist approach, it can overcome theseproblems in the long run.Key Words: 1- European Union 2- Democracy Deficit 3- European Citizenship 4- PublicSphere 5- European Identity