Bazı arpa çeşitlerinde borun büyüme ve gelişme üzerine etkileri
Effects of boron on growth and development of some barley cultivars
Yazar: MUAVVİZ AYVAZ
Danışman: PROF.DR. AVNİ GÜVEN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Arpa = Barley ; Bor = Boron ; Büyüme = Growth ; Gelişme = Development

Özet:
Bu çalışmada ülkemiz topraklarında tarımı yapılan Hordeum vulgare L. ev. Efes 98, Hordeum vulgare L. ev. Vamık Hoca çeşitleri materyal olarak kullanılmıştır. Her iki bitki çeşidi, borsuz ve 3 farklı bor konsantrasyonu içeren (1 ppm, 10 ppm, 20 ppm) Hoagland besin çözeltisi ile hazırlanan su kültüründe yetiştirilmiştir. Hazırlanan kültürler 4 hafta süresince 24 °C sıcaklık ve 16 saat fotoperiot koşullarındaki iklim odasında büyümeye bırakılmıştır. 4. Hafta sonunda hasat edilen farklı uygulama gruplarındaki bitkilerde, kök ve gövde uzunluğu, yaş ve kuru ağırlık miktarı, endogen IAA ve ABA içeriği, fotosentetik pigment (klorofil a, klorofil b, karotenoid) miktarları ve suda çözünen total protein miktarı analizleri yapılmıştır. Elde edilen verilere göre, borsuz Hoagland besin çözeltisinde yetiştirilen bitkilerin, borlu ortamlarda yetiştirilenlere göre, daha fazla endogen IAA ve ABA ile fotosentetik pigment içeriğine sahip olduğu bulunmuştur. 10 ppm ve 20 ppm toksik bor uygulamasına maruz kalan bitkilerde yaş ağırlık ve kök uzunluğu azalmaktadır. Artan bor konsantrasyonları, her iki arpa çeşidinde de IAA ve ABA hormon içeriği ile fotosentetik pigment miktarlarının giderek azalmasına, suda çözünebilir total protein miktarının ise artışına neden olmaktadır. Yapılan analizlerden elde edilen bulgulara göre, Efes 98 kültür çeşidi Vamık Hoca çeşidine göre, toksik bor konsantrasyonlarından daha az etkilenmekte ve kontrollü koşullar altında bora karşı daha toleranslı görülmektedir.Anahtar Kelimeler: Hordeum vulgare L., Bor, Indol-3-asetik asit (IAA), Absisik asit (ABA), Fotosentetik Pigment.

Abstract:
In this study, Hordeum vulgare L. ev. Efes 98 and Hordeum vulgare L. cv.Vamık Hoca which are cultivated in our country were used as a study materials. Both of the cultivars were grown in water culture, prepared with Hoagland nutrient solution, containing no boron and 3 different boron concentrations (lppm, lOppm, 20 ppm). The cultures were let to grow under the conditions of 16 hour photoperiod and at 24 °C temperature in growth chamber, for four weeks. Plants in different application groups harvested at the end of the 4th week; root-stem length, dry-fresh weight content, endogen IAA and ABA content, photosynthetic pigment (chlorophyll a, chlorophyll b, carotenoid) content, total protein content, analyses were carried out. According to the obtained data, it was found that the plants grown in no boron Hoagland nutrient solution contains more endogen IAA, ABA and photosynthetic pigment contents than grown in boron media. The plants subjected to the 10 ppm and 20ppm, toxic boron application show a decreasing fresh weight and root lenghth. Increasing boron concentrations cause a decrease in IAA and ABA hormone contents, on the other hand, an increase in water soluble total protein content in both of the cultivars. According to the results of the analyses, Efes 98 cultivar is less affected form toxic boron concentrations than those of Varmk Hoca cultivar, and more tolerant to boron under controlled conditions. Key Words: Hordeum vulgare L., Boron, Indol-3 -acetic-acid (IAA), Abscisic acid (ABA), Photosynthetic Pigment.