Konaklama işletmelerinin sürdürülebilirlik raporlarının tematik analiz yöntemi ile incelenmesi
Examining the sustainability reports of accommodation establishments using the thematic analysis method
Yazar: OZAN ÖZSARIKAMIŞ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM NİLÜFER KARATAŞ ARACI
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Sürdürülebilirlik, günümüz dünyasında önemi anlaşılan ve çevresel faktörler ile doğal kaynakların kullanımı dikkate alınarak gelecekte daha fazla araştırma konusu olacağı düşünülen bir yaklaşımdır. İşletmeler, kurum ve kuruluşlar ve kamu tarafından kabul gören sürdürülebilirlik anlayışında, işletmelerin çevresel, sosyal ve ekonomik faaliyetlerinin yer aldığı gösterge niteliğindeki sürdürülebilirlik raporları önem arz etmektedir. Turizmin dinamik yapısı, insan ilişkileri ve kendini geliştirebilen bir sektör olmasıyla turizm sektöründe faaliyet gösteren konaklama işletmelerinin, işletmenin kendi iç dinamiği, paydaşları ve toplum için sürdürülebilirlik raporu sunması, tüm paydaşlar nezdinde olumlu bir karar etmeni olarak görülmektedir. Bu çalışmada 2023 yılında sürdürülebilirlik raporu yayınlayan konaklama işletmelerinden 60 tane sürdürülebilirlik raporu tematik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Aynı dönem içerisinde yayınlanan ve çalışmaya konu olan rapor sayıları fazlalı, daha güvenilir bulgulara ulaşmak ve karşılaştırma fırsatı sunması açısından önemlidir. Çalışmada, tematik analiz değerlendirmelerini desteklemek amacıyla betimsel analiz ve karşılaştırmalı analiz yöntemlerinden yararlanılmıştır. Konaklama işletmelerinin kodlama süreci, işletmeler ve raporlar hakkında bilgiler, raporlarda oluşturulan temaların kelime sıklıkları, rapor içeriklerinde yer alan görsel ve alt başlıklar ile çevresel, sosyal ve ekonomik göstergelerin içeriği incelenmiştir. Çalışmada, sürdürülebilirlik, kurumsal sürdürülebilirlik, sürdürülebilirlik raporlaması, turizm ve sürdürülebilir turizm konularında literatür araştırılmış, 60 adet konaklama işletmesinin yayınlamış olduğu 2023 yılına ait sürdürülebilirlik raporları kullanılmıştır. Ana temalar olarak sürdürülebilirlik yaklaşımının ve bu yaklaşımdan ortaya çıkan kavramların da temelini oluşturan, sürdürülebilirlik raporlarının alt başlığı olan çevresel, sosyal ve ekonomik boyut olarak 3 boyut analiz sürecine konu olmuştur. Bu araştırmada çevre kelimesinin sosyal ve ekonomik kelimelerine oranla daha fazla sınırlılığa sahip olduğu görülmüştür. İncelenen 60 adet sürdürülebilirlik raporunda, görsel kullanımları incelenmiş ve herhangi bir görsel kullanmayan raporlar belirlenmiştir. Çevresel göstergeler teması raporlarda en yoğun işlenen tema olmuştur. Bu çalışmada yer alan bulgular ve analizin ileriki yıllarda yapılabilecek araştırmalara, içerik incelemesi ve karşılaştırmalı analiz kapsamında yardımcı olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Sustainability is an approach that is understood to be important in today's world and is expected to be a subject of more research in the future, taking into account environmental factors and the use of natural resources. In the understanding of sustainability accepted by businesses, institutions, organizations, and the public, sustainability reports that serve as indicators of businesses' environmental, social, and economic activities are of great importance. Dynamic structure of tourism, human relations and being a sector that can improve itself, it is seen as a positive decision factor for all stakeholders that accommodation businesses operating in the tourism sector present sustainability reports for the internal dynamics of the business, its stakeholders and the society. In this study, 60 sustainability reports from accommodation businesses that published sustainability reports in 2023 were examined using the thematic analysis method. The number of reports published during the same period and subject to the study is important in terms of reaching more reliable findings and providing an opportunity for comparison. In the study, descriptive analysis and comparative analysis methods were utilized to support thematic analysis evaluations. The coding process of accommodation establishments, information about establishments and reports, word frequencies of themes created in reports, visuals and subheadings in report content and the content of environmental, social and economic indicators have been examined. In the study, literature on sustainability, corporate sustainability, sustainability reporting, tourism and sustainable tourism was researched, and were selected the sustainability reports of 60 randomly from sustainability reports published by accommodation companies in 2023. The main themes that form the basis of the sustainability approach and the concepts that emerge from this approach, as well as the subheadings of sustainability reports, have been the subject of the 3-dimensional analysis process as environmental, social and economic dimensions. In this research, it was seen that the word environment has more limitations than the words social and economic. In the 60 sustainability reports examined, the use of visuals was examined and reports that did not use any visuals were identified. The theme of environmental indicators was the most frequently discussed theme in the reports. It is thought that the findings and analysis in this study will assist in future research within the scope of content review and comparative analysis.