Işık stresine maruz kalan kerevitlerde (astacus leptodactylus eschscholtz, 1823) çörek otu katkılı yemlerin antioksidan parametrelere etkisi
Effect of black seed supplemented feed on antioxidant parameters in crayfish (astacus leptodactylus eschscholtz, 1823) exposed to light stress
Yazar: MURAT AKPINAR
Danışman: DOÇ. DR. ÖNDER AKSU
Munzur Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Su Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Olgun kerevitler (Astacus leptodactylus) Keban Baraj Çemişgezek ve Pertek Avlak Sahalarından pinterlerle avlandı. Daha sonra laboratuvara getirilen kerevitler denemeler için tanklara bırakıldı. Çörek otu bitkisinden soğuk sıkım ve masere yöntemleriyle elde edilen yağların pelet yemlere % 1 ve % 2 oranlarında eklenmesiyle rasyonlar oluşturuldu. Deneme gruplarında tam aydınlatmalı tanklarda tutulan kerevitler bu yemlerle beslendi. Tam karanlık, tam aydınlık ve normal gün işiği alan ortamlarda tutulan diğer üç gruptaki kerevitler ise çörek otu yemi eklenilmeden sadece alabalık pelet yemi ile beslenildi. Deneme sonunda hepatopankreas ve kas dokularındaki antioksidan değerleri belirlendi. 
En düşük MDA seviyesi hem kas ve hem hepatopankreas için 7 numaralı katkısız yemle beslenen fakat üstü açık olup, gece karanlık gündüz ise gün ışığı alan grupta gözlemlenirken, en kötü sonuç ise tamamen aydınlatılan ve çörek otu katısı verilmeyen yemle beslenen tam aydınlık grupta gerçekleşti. Lipid peroksidasyon seviyelerini düşürme açısından katkılı yemlerin ise olumlu sonuçlar verdiği ve özellikle %2'lik karışımlarda en etkili sonuçların alındığı görüldü. Yağlar arasındaki farka baktığımızda ise soğuk sıkım çörek otu yağı ile beslenen grubun değerlerinin daha düşük olduğu görüldü. SOD, GSH ve GSH-Px değerleri hem kas  ve hem de hepatopankreas için en yüksek değerleri 7. Numaralı deneme grubunda görülürken, bu grubu çörek otu katkılı yemlerin verildiği gruplar izledi. CAT hepatopankreas değerlerinde 2 numaralı deneme grubunda en yüksek değerler elde edilir iken, CAT kas değerlerinde ise diğer sonuçlarda olduğu gibi 7 numaralı grup değerleri en yüksek çıktı ve 1, 2, 3, 4 numaralı ve katkılı yemlerin verildiği deneme grupları bu grubu takip etti. 
Analiz sonuçlarına göre kerevitlerin karanlık ortam canlıları olmadığı, gece avlansalar bile normal fotoperiyoda ve gün ışığına da ihtiyaç duydukları ortaya çıkmıştır. 	Çörek otu yağının oksidatif stresin giderilmesinde kerevitler üzerinde de önemli rolünün olduğu ve soğuk sıkım ve masere yöntemleriyle elde edilen çörek otu yağlarının hemen hemen aynı etkilere sahip olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Mature crayfish (Astacus leptodactylus) were caught with pinters from Keban Dam Lake Çemişgezek and Pertek Hunting Fields. Later, the crayfish brought to the laboratory were left in the tanks for trials. The rations were formed by adding 1% and 2% of the oils obtained from the black seed plant by cold pressing and maceration methods to the pellet feeds. Crayfish kept in fully illuminated tanks in the experimental groups were fed with these feeds. The crayfish in the other three groups, which were kept in full dark, full light and normal daylight conditions, were fed only with trout pellet food without the addition of black seed meal. At the end of the experiment, antioxidant values in hepatopancreas and muscle tissues were determined.
While the lowest MDA level was observed in the group that was fed with no additive number 7 for both muscle and hepatopancreas but was open, dark at night and daylight during the day, the worst result was observed in the full light group, which was fed with the completely illuminated feed without black seed solids. It was observed that feeds with additives gave positive results in terms of reducing lipid peroxidation levels, and the most effective results were obtained especially in 2% mixtures. When we look at the difference between the oils, it was seen that the values of the group fed with cold-pressed black seed oil were lower. While the highest values of SOD, GSH and GSH-Px values for both muscle and hepatopancreas were seen in the experimental group number 7, this group was followed by the groups fed black seed supplemented feeds. While the highest values were obtained in the 2nd experimental group in the CAT hepatopancreas values, the 7th group values were the highest in the CAT muscle values, as in the other results, and the experimental groups that were given 1, 2, 3, 4 and supplemented feeds followed this group.
According to the results of the analysis, it was revealed that crayfish are not dark environment creatures and they also need normal photoperiod and daylight even if they hunt at night. It has been determined that black cumin oil has an important role on crayfish in eliminating oxidative stress and black cumin oil obtained by cold pressing and maceration methods has almost the same effects.