Akut iskemik inme geçiren hastalarda kardiyovasküler risk değerlendirmesi ve koroner arter hastalığı öngördürücüleri
Evaluation of cardiovascular risk factors and coronary artery disease  predictors in patients with acute ischemic stroke
Yazar: ÇİĞDEM İLERİ
Danışman: DOÇ. DR. BESTE ÖZBEN SADIÇ
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı / Kardiyoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Karotis intima media = Carotid intima media ; Koroner arter hastalığı = Coronary artery disease ; Koroner hastalık = Coronary disease ; Troponin = Troponin ; Ölçekler = Scales ; İnme = Stroke ; İskemi = Ischemia

Özet:
Amaç: Koroner arter hastalığı (KAH) ve iskemik inme aynı risk faktörlerini paylaşan sıklıkla beraber bulunan durumlardır. Bilinen KAH hikayesi olmayan inme geçiren hastalardaki KAH sıklığı bilinmemektedir. Kılavuzlar; asemptomatik KAH' a bağlı mortalite ve morbidite açısından yüksek riskli hastaların bulunması amacıyla tüm iskemik inme hastalarının kardiyovasküler yönden incelenmesini önermektedir. Çalışmamızın amacı; iskemik inme geçiren hastalarda KAH varlığını öngörmede kullanılabilecek parametrelerin saptanmasıdır.
Metod: Çalışmamıza akut iskemik inme geçiren, inme etyolojisi kraniyal görüntüleme yöntemleri ile geniş arter aterosklerozu veya küçük damar oklüzyonu olarak saptanan ardışık 105 hasta (64,3 ± 15,0 yıl, 61 erkek) katıldı. Tüm hastaların Framingham Risk Skoru (FRS), Amerikan Kardiyoloji Cemiyeti / Amerikan Kalp Birliği ("ACC/AHA") risk hesaplama sistemi ve Avrupa Kardiyoloji Derneği "Systematic COronary Risk Evaluation" (SCORE) indeksi ile kardiyovasküler risk hesaplaması yapıldı. Hastaların endotel fonksiyonları brakiyal arterde akım aracılı dilatasyon yöntemi ile, karotis arterlerde intima-media kalınlığı karotis ultrasonografik inceleme ile değerlendirildi. Akut inme geçiren hastalardan herhangi bir nedenle koroner anjiyografi yapılmış olan ve koroner arterlerinden en az birinde %50 veya üzerinde darlık saptanan 27 hasta KAH grubu olarak kabul edildi.
Bulgular: KAH grubunda hipertansiyon, diyabet ve hiperlipidemi sıklığı, FRS ve ACC/AHA 2013 risk skorları ile troponin I değerleri anlamlı olarak daha yüksek idi. Karotis arter intima media kalınlıkları arasında istatistiksel anlamlılık saptanmamasına rağmen karotis plak sıklığı KAH grubunda anlamlı olarak fazla idi. ROC ve lojistik regresyon analizine göre FRS
≥%21,5; troponin I ≥0,04ng/mL veya karotis plak varlığının KAH' ı öngörmedeki sensitivitesi %92,6, spesifisitesi %24,4 olarak bulundu. Altı aylık izlemde; bilinen KAH olmayan 78 hastadan 16' sında miyokard infarktüsü, inme veya kardiyovasküler ölümü içeren kardiyovasküler olay gözlendi. Bu hastaların herhangi bir kardiyovasküler olay yaşamayan ve bilinen KAH olmayan inme hastalarına göre FRS' leri daha yüksekti.
Sonuç: Akut iskemik inme geçiren hastalardan FRS ve troponin I değerleri yüksek olanlar ile karotis arterlerinde plak tespit edilenlerde birlikte KAH mevcudiyetinin de olabileceği akla gelmelidir.

Anahtar Sözcükler: Akut iskemik inme; Framingham Risk Skoru; karotis arter intima-media
kalınlığı; koroner arter hastalığı; troponin I

Abstract:
SUMMARY
Background: Coronary artery disease (CAD) and ischemic stroke are frequent coexistent conditions that share same risk factors. The exact prevalence of CAD in stroke patients is unclear, particularly when there is no known history of CAD. Guidelines recommend all ischemic stroke patients be assessed for cardiovascular risk to identify those at greater likelihood of morbidity and mortality from asymptomatic CAD. The aim of the study was to explore the predictors of CAD in patients with ischemic stroke.
Methods: One hundred and five patients (64.3 ± 15.0 years, 61 male) presenting with acute ischemic stroke documented to have either large artery atherosclerosis or lacunar infarcts by neuroimaging were consecutively included in the study. All patients were carefully evaluated to determine their Framingham Heart Study Risk Score (FRS), American College of Cardiology/American Heart Association (ACC/AHA) risk and SCORE index. Endothelial function was assessed by brachial artery flow mediated dilatation while carotid artery intima- media thickness was evaluated by carotid artery ultrasonography. The 27 patients who had been previously shown to have ≥50% stenosis in at least one of the major coronary arteries by coronary angiography were grouped as CAD patients.
Results: The stroke patients with CAD had higher prevalence of hypertension, diabetes, hyperlipidemia with higher FRS, ACC/AHA 2013 risk scores and troponin I levels. While there was not a significant difference in the carotid artery intima media thickness, carotid plaques were more prevalent in the CAD group. ROC and logistic regression analysis revealed the presence of either FRS ≥21.5%; troponin I ≥0.04ng/mL or carotid plaque predicted CAD with a sensitivity of 92.6% and a specificity of 24.4%. During a six month of follow-up, among the 78 stroke patients without CAD, 16 patients had experienced major cardiovascular event including myocardial infarction, stroke or cardiovascular death. These patients had higher FRS compared to the non-CAD stroke patients without any cardiovascular event.
Conclusion: The feasibility of implementing an expert consensus guideline recommending use of a stroke patient's profile to manage undiagnosed CAD remains unclear. Our study suggests stroke patients with higher FRS and troponin T levels and carotid artery plaques be further investigated for the presence of concomitant CAD.

Keywords: Acute ischemic stroke; carotid intima-media thickness; coronary artery disease; Framingham Heart Study Risk Score; troponin I