Tanınmış markanın kullanılması zorunluluğu ve kullanılmaması nedeniyle kısmen iptali
The obligation of usage and partial cancellation based on non-use of well known trademarks
Yazar: BAŞAK ÖZKÖK YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. İSMAİL KAYAR
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Marka = Brand ; Markanın kullanılması = Use of trademark ; İptal = Annulment

Özet:
Bu tez çalışmasında ulusal ve uluslararası alanda hakkında herhangi bir hukuki düzenleme bulunmayan, doktrinde ve yargı kararlarında bir görüş birliğine ulaşılamamış, tanınmış markaların kullanılması zorunluluğu ve kullanılmaması nedeniyle kısmen iptali konusu ele alınmaktadır. 

Bu konunun hukuki açıdan tanınmış markalar için belirsizlik oluşturmasının sebebi, ulusal ve uluslararası düzenlemelerin tanınmış markalara diğer markalara oranla daha geniş bir koruma getirme düşüncesini taşımasıdır. Bu husus ve mevcut düzenlemeler göz önüne alındığında bu çalışmanın amacı, tanınmış markaların kullanılması zorunluluğunun kapsamını belirlemek ve kullanılmayan tanınmış markaların kısmen iptal edilmelerinde hukuken korunan bir yarar olup olmadığını tespit etmektir.

Tez kapsamında 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname ile doktrin görüşleri ve yargı kararları esas alınmıştır. Ayrıca gerek kaynak düzenlemeler olan 40/94 sayılı Tüzük ve 89/104 sayılı Yönerge ile karşılaştırılmalı olarak inceleme yapılmış, gerekse konu hakkındaki uluslararası anlaşmalara yer verilmiştir. Yürüklükteki ulusal mevzuatımız olan 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname kapsamında öncelikle tanınmış markalara ilişkin hükümler (m. 7, f. 1, b. ı; m. 8, f. 4; m. 9, f. 1, b. c; m. 42, f. 1, b. a ve b; m. 61) incelenmiştir. Daha sonra markanın kullanılması zorunluluğu ve bu zorunluluğa aykırılık halinde gündeme gelecek olan yaptırıma ilişkin hükümlerin (m. 14 ve m. 42, f. 1, b. c) incelenmesine geçilmiştir. Ne var ki, Anayasa Mahkemesi bu hükümlerden KHK m. 42, f. 1, b. c hükmünü 24.07.2014 tarihli kararıyla iptal etmiştir. Söz konusu Anayasa Mahkemesi kararı da çalışmada ayrıntılı olarak incelenmiştir.

Konu tüm yönleriyle ele alındığında, hem Anayasa Mahkemesi' nin söz konusu iptal kararı sonucunda oluşan boşluğun yasama organı tarafından doldurulmasına kadar geçecek süre içerisinde bu boşluğun nasıl doldurulması gerektiği hususunda görüş beyan edilmiş, hem de çalışma konumuz kapsamındaki temel sorulara cevap aranılarak hukuki belirsizliklerin giderilmesine katkı sağlanmaya çalışılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Marka hukuku; tanınmış marka; markanın kullanılması; markanın kullanılmaması nedeniyle iptali; kısmi iptal.

Abstract:
This thesis addresses the obligation of usage and partial cancellation based on non-use of well known trademarks, for which there exist no national and international legal regulations and no consensus has been reached in doctrine and judicial decisions. 

The reason that this issue constitutes uncertainity for well known trademarks is the fact that the national and international regulations present the idea of providing a broader protection for well known trademarks compared to other trademark types. Considering this issue and the current regulations, the aim of this study is to identify the scope of the obligation of usage for well known trademarks and to determine whether there exist any legally protected interest arising from partial cancellation of non-used well known trademarks.

This thesis is grounded on the Decree-Law No.556 Pertaining to the Protection of Trademarks, the doctrine opinions and judicial decisions. Additionally, the analysis has been performed in comparison with the source regulations, namely the Regulation number 40/94 and Direction number 89/104, also the international agreements on the subject are referred. Primarily, the provisions concerning the well known trademarks (Art. 7/1 (ı); Art. 8/4; Art. 9/1 (c); Art. 42/1 (a), (b); Art. 61) are examined within the context of national legislation in force, namely the Decree-Law No.556 Pertaining to the Protection of Trademarks. Secondly, the provisions are analyzed regarding the obligation of usage of the trademark and and the violation of this obligation (Art. 14 and Art. 42/1 (c) ). However, Constitutional Court has overruled these Art. 42/1 (c) on 24 July 2014. In this study, decision of Constitutional Court were scrutinized in detail. 

Taking the subject with all aspects, both an opinion has been expressed regarding how to fill the legal gap resulting from the cancellation decision of the Constitutional Court within this period until the opinion has been issued by legislature and a contribution to eliminate the legal uncertainity has been aimed by finding solutions for basic questions regarding the scope of our subject of study.

Key words: Trademark law, well known trademarks, use of trademark, cancellation of trademark due to non-use, partial cancellation.