Lise öğrencilerinin akademik bağlamda akış düzeylerinin akademik öz yeterlik, öz düzenleme ve okul bağlılığı ile ilişkisinin incelenmesi
An investigation of the relationship of flow levels of high school students in academic, academic self-efficacy, self regulation and school commitment
Yazar: MUHAMMED EMİR AKYOL
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE ZEKAVET KABASAKAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Akademik yetenek = Academic skills ; Akademik yetkinlik = Academic self-efficacy ; Akış deneyimi = Flow experience ; Lise öğrencileri = High schools students ; Okul bağlılığı = School attachment ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation skill ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bu araştırmanın amacı lise öğrencilerinin akademik bağlamda akış düzeylerinin
akademik öz yeterlik, öz düzenleme ve okul bağlılığı değişkenleri ile ilişkilerini incelemektir. 
Araştırmanın katılımcılarını 2020 / 2021 eğitim öğretim yılında Bursa'nın 3 merkez ilçesinde 
(Nilüfer, Osmangazi, Yıldırım) ve 4 farklı lise türünde (Anadolu, Fen – Sosyal Bilimler, 
Mesleki ve Teknik, İmam-Hatip) öğrenimlerini sürdüren 893 öğrenci oluşturmaktadır. 
Çalışma kapsamında ''Akademik Bağlamda Akış'', ''Akademik Öz Yeterlik'', ''Öz 
düzenleme'', ''Utrecht Okul Bağlılığı'' ölçekleri ile cinsiyet, sınıf seviyesi, lise türü ve 
akademik not ortalamasını içeren kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Ölçekler aracılığıyla elde 
edilen verilerin analizinde SPSS 26.0 paket programından faydalanılmış; t testi, ANOVA, 
Pearson momentler çarpımı korelasyonu ve çoklu regresyon (stepwise) ile verilerin analizi 
gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda elde edilen bulgular akademik bağlamda akış 
ile bağımsız değişkenler (akademik öz yeterlik, öz düzenleme ve okul bağlılığı) arasında 
anlamlı ilişkilerin varlığına işaret etmektedir. Bununla birlikte bağımsız değişkenler akademik 
bağlamda akışı %69 oranında yordamaktadır. Bağımsız değişkenlerin akademik bağlamda 
akışı yordama güçleri sırasıyla; okul bağlılığı (%64.2), akademik öz yeterlik (%3.5) ve öz 
düzenleme (%1) şeklindedir. Araştırma kapsamında elde edilen bir diğer bulgu akademik 
bağlamda akışın cinsiyet ve sınıf düzeyine göre istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık 
göstermeyip akademik not ortalaması ve sınıf düzeyi değişkenlerine göre farklılaştığıdır. Bu 
bağlamda Fen ve Sosyal Bilimler Lisesinde öğrenim gören öğrencilerin akademik bağlamda 
akış düzeylerinin Anadolu ve Anadolu İmam Hatip Lisesinde öğrenim gören öğrencilerden
anlamlı şekilde yüksek olduğu; akademik not ortalaması 85 – 100 aralığında olan öğrencilerin 
akademik bağlamda akış düzeylerinin 70 – 84,99 grubu dışındaki tüm gruplardan yüksek 
seviyede akademik bağlamda akış yaşadığı tespit edilmiştir.
Sonuç olarak okul bağlılığı, akademik öz yeterlik ve öz düzenlemenin akademik 
ortamlarda akış deneyimiyle pozitif yönde anlamlı ilişkilere sahip olduğu saptanmış; ilgili 
bulgular literatür bağlamında tartışılarak önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationships between high school students' 
academic flow levels in academic self efficacy, self regulation and school commitment 
variables. The participants of the research are 893 students who are studying in 3 central 
districts of Bursa (Nilüfer, Osmangazi, Yıldırım) and 4 different types of high schools 
(Anatolian, science - social sciences, vocational and technical, imam-hatip) in the 2020 / 2021 
academic year. Within the scope of the study, "Flow in Academic Context", "Academic SelfEfficacy", "Self-Regulation", "Utrecht School Commitment" scales and a personal 
information form including gender, grade level, high school type and academic grade point 
average (GPA) were used. SPSS 26.0 package program was used in the analysis of the data 
obtained through the scales. Data analysis was performed with independent samples t test, one 
way ANOVA, Pearson product – moment correlation and multiple regression (stepwise). The 
findings indicate that the existence of significant relationships between flow in academic 
context and independent variables (academic self-efficacy, self-regulation and school 
commitment). In the meantime, independent variables predict flow in the academic context by 
69%. The predictive power of the independent variables in flow in academic context is 
respectively; school engagement (64.2%), academic self-efficacy (3.5%) and self-regulation 
(1%). Another finding obtained within the scope of the study is that the flow in academic 
context does not differ according to gener and grade level, but differs according to the 
academic GPA and grade level variables. In this context the academic flow levels of the 
students studying in science and social sciences high schools are significantly higher than the 
students studying in Anatolian and Anatolian imam hatip high schools; It has been determined 
that students whose academic GPA is in the range of 85 - 100 have a higher level of academic 
flow than all groups except the 70 - 84.99 GPA group.
As a result,school commitment, academic self-efficacy and self-regulation were found 
to have positive relationships with flow experience in academic context; the relevant findings 
were discussed in the context of the literature and suggestions were made.