Tarihsel süreç içerisinde kendi kaderini tayin kavramının değişen içerik ve tatbikatı
The changing content and application of the self-determination concept in the historical process
Yazar: TUNCAY RENK
Danışman: PROF. DR. ALİ MURAT ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Kendi kaderini tayin kavramı her ne kadar hakim anlatıda toplumların kendi geleceklerine kendilerinin karar verecekleri ve bunu belirleyecekleri biçiminde ifade edilse de, kavramın, birikimin dinamikleri, üretim ilişkileriyle kurulan ilişkilerin etkisi ve siyasetin yapısı neticesinde, içeriği ve tatbikatı tarihsel olarak dönüşmektedir.
Bu tezde kendi kaderini tayin kavramının, neoliberal dönemde mikro-milliyetçi oluşumlara emperyalist devletler tarafından politik yetkiler verilmesini sağlayacak şekilde bir anlam ve içeriğe sahip olageldiği iddia edilmektedir. Bununla birlikte, tezde mikro-milliyetçi oluşumların da kendi kolektif zenginliklerini kapitalist merkeze devretmeyi taahhüt etmekte ve dışarının talebini içeriye taşıyarak kendi egemenliklerinden emperyalist kapitalist merkez devletler lehine vazgeçmekte oldukları savlanmıştır.
Kendi kaderini tayin kavramı, 20. yüzyılın küresel güç ilişkileri düzleminde sermaye birikiminin dinamikleriyle ve küresel güç ilişkilerinin yapısıyla bağlantılı olarak farklı içerikler edinirken hukuki ve sosyolojik tanım ve tatbikatı da değişmiştir.
Bu tezin üstlendiği teorik duruş noktasından bakıldığında kendi kaderini tayin kavramı doğal bir hak değildir. Emperyalist hukuk düzeneklerinin koşullu olarak korunduğu bir çıkardır. Kavramın anlamını bulduğu süreçler, içinde bulunulan nesnel üretim ilişkileri içerisinde tarihsel olarak belirlenmiştir. Kendi kaderini tayin kavramının dönemler halinde incelenmesi, günümüzde aktif olarak devam etmekte olan "mikro-milliyetçi hareketler", "özgürlük savaşları", "terörizm", "egemenlik" gibi kavramların kullanıldığı tartışmaların ekonomi politik boyutunu ifade etme çabası olduğundan her zaman günceldir.
Bu tez kendi kaderini tayin olarak adlandırılan hukuksal fenomenin içeriğini ve dönüşümünü sermaye birikiminin dinamikleri ve bununla bağlantılı olan küresel güç ilişkileri kapsamında irdelerken, kavramın emperyalist pratiklerle bağdaşmayan kullanımları esnasında ortaya çıkan sorunlara odaklanarak ilerleyecek, hukuki biçimlerin küresel güç ilişkileri bağlamında sunabileceği imkanları tartışacaktır. Bu kapsamda doktora tezinde, neoliberal dönemde kavramın içeriğinin dönüştüğü, Suriye'deki mikro-milliyetçi oluşumlar örneğinde güncel olarak da görülebileceği üzere, kendi kolektif doğal zenginliklerinden kapitalist merkez devletleri lehine vazgeçmeleri, egemenliklerini kendilerine çizilmiş sınırlar içerisinde kullanmaları ve benzeri durumlar karşılığında, söz konusu oluşumların birtakım menfaatlere ulaşmasına hizmet edecek şekilde bir içeriğe büründüğü, emperyalist politikaların nesnesi oldukları, gelinen noktada egemenliklerinden vazgeçtikleri iddia edilmektedir.

Abstract:
Although the concept of self-determination is expressed in the dominant narrative as societies will decide and determine their own future, the content and application of the concept are transformed historically as a result of the dynamics of accumulation, the effect of relations established with production relations and the structure of politics.
In this thesis, it is claimed that the concept of self-determination has a meaning and content in a way that enables micro-nationalist formations to be given political powers by imperialist states in the neoliberal period. However, in the thesis, it is argued that micro-nationalist formations are also committed to transferring their collective wealth to the capitalist center and are giving up their own sovereignty in favor of the imperialist capitalist center states by carrying the demand of the outside to the inside.
While the concept of self-determination has acquired different contents in connection with the dynamics of capital accumulation and the structure of global power relations in the global power relations of the 20th century, its legal and sociological definition and application have also changed.
From the theoretical standpoint of this thesis, the concept of self-determination is not a natural right. It is an interest in which imperialist legal mechanisms are conditionally protected. The processes by which the concept finds its meaning are historically determined within the objective relations of production. The study of the concept of self-determination in periods is always up-to-date as it is an effort to express the political economy dimension of the debates in which concepts such as "micro-nationalist movements", "wars of freedom", "terrorism" and "sovereignty" are used.
While this thesis examines the content and transformation of the legal phenomenon called self-determination within the context of the dynamics of capital accumulation and the global power relations associated with it, it will proceed by focusing on the problems that arise during the use of the concept that is incompatible with imperialist practices, and will discuss the possibilities that legal forms can offer in the context of global power relations. In this context, in his doctoral thesis, the content of the concept has been transformed in the neoliberal period, and as can be seen in the example of the micro-nationalist formations in Syria, the object of imperialist policies is that in return for giving up their collective natural wealth in favor of the capitalist central states, using their sovereignty within the borders drawn for them, and similar situations, these formations have taken on a content that serves to achieve some interests, it is claimed that they are and that they have renounced their sovereignty at this point.