Ankara AMATEM kliniğinde tedavi gören bireylerin tedavi sürecindeki deneyimleri ve taburculuk sonrası gereksinimleri
Experiences of individuals during the treatment process who are being treated in the Ankara AMATEM clinic and post-discharge needs
Yazar: SEMRA GÜNDÜZ TÜRKEŞ
Danışman: PROF. DR. SEMA BUZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: AMATEM = AMATEM ; Alkol bağımlılığı = Alcohol dependents ; Alkol içme = Alcohol drinking ; Madde bağımlılığı = Drug addiction ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyal uyum = Social adjustment ; Tedavi = Treatment

Özet:
Bu çalışma AMATEM kliniğinde tedavi gören bireylerin tedavi sürecindeki deneyimlerini ve taburculuk sonrası gereksinimlerini ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Çalışma tarama türünde betimsel bir araştırmadır. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi AMATEM kliniğinde tedavi gören 76 alkol ya da madde kullanım bozukluğu tanısı konulmuş birey, çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama tekniği olarak araştırmacı tarafından hazırlanmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular, araştırmacının klinikteki gözlemleri, konu ile ilgili araştırmalar ve literatürden elde edilen bilgiler ışığında yorumlanmıştır.

Araştırmaya katılanların ağırlıklı olarak genç yetişkinlik döneminde, erkek, bekar ve eroin kullanımı olan bireylerden oluştuğu, madde kullananların yaş ortalamasının alkol kullananlara göre oldukça düşük olduğu, katılımcıların yaklaşık yarısının (% 56.6) işsiz olduğu, 1/5'inin ise düzensiz çalıştığı, ailesi ile yaşayanların çoğunlukta olduğu saptanmıştır. Katılımcıların tedavi ortamı olanakları ve tedavi ekibi hakkındaki değerlendirmeleri olumlu yöndedir. Klinikten aldıkları hizmeti iyi bulanların oranı yüksektir. En fazla güvenlik görevlileri ile ilgili sorun yaşadıkları tespit edilmiştir. Tedavi yöntemlerini yetersiz ve geliştirilebilir olarak görenlerin sayısı yüksektir. Hastaların yarısının dışarıdaki yaşamla ilgili kaygılarının olduğu, dışarıdaki yaşamdan korktukları ortaya çıkmıştır. Katılımcılar ayık kalabilmeleri için düzenli olarak çalışmaları ve tıbbi tedavi görmeleri gerektiğini düşünmektedirler. Katılımcıların yaklaşık yarısının taburculuk sonrası sunulan hizmetlerle ilgili bilgisi yoktur. Düzenli iş olanağı, tıbbi tedavi, bireysel danışmanlık ve aile görüşmeleri taburculuk sonrası en fazla ihtiyaç duyulan hizmetlerdir. Katılımcıların yarısından fazlasının (% 59.2) yarı yol evi benzeri bir hizmet modeli olsa bundan yararlanacağı sonucu çıkmıştır. Türkiye'de bağımlı bireylerin sorun ve ihtiyaçları ile yeterince ilgilenilmediğini düşünenler çoğunluktadır. Katılımcılara göre Türkiye'deki tedavi merkezlerinin sayı ve kapasitesi az, tedavi süresi kısa ve tedavi yöntemleri yetersizdir. Uluslararası iyi uygulama örnekleri örnek alınarak tedavi seçenekleri artırılmalı, taburculuk sonrası sunulan rehabilitasyon ve toplumla yeniden bütünleşme hizmetleri güçlendirilmelidir.

Anahtar Sözcükler: Alkol/madde bağımlılığı, tedavi, rehabilitasyon, sosyal uyum, sosyal hizmet

Abstract:
This study was done to demonstrate the experiences of individuals during their treatment process and their post-discharge needs. This study utilises a descriptive general survey model. 76 individuals who are diagnosed with alcohol and substance abuse who are being treated in the Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi AMATEM clinic is the sample space of this study. As a method of data acquisition, a survey prepared by the researcher is used. The data gathered from the research are interpreted using some research and the literature about the subject.

The majority subjects of the research are, young single male adults who are heroin addicts. The average age of substance addicts are lower than that of the alcohol addicts. More than half of the participants are out of work (56,6 %), on the other hand 1/5th of them have irregular jobs and most of them live with their parents and family. Participants' evaluation of treatment clinics facilities and activities and about the treatment staff is positive. The percentage of subjects who evaluate the treatment they get from the clinic is high. The most negative feedback is about the security guards. The number of subjects find the treatment methods either inadequate or improvable is high. Half of the patients have anxiety about life and they're afraid of normal everyday life outside the clinic. They thing they have to work and get treatment to stay sober. Half of them have no knowledge about the services provided after post-dischargement. Availibility of a regular job, medical care, personal counselling and family counselling are the most needed services. More than half of the participants (59,2 %) think that they'll use a half-way house type of model if it was available. Most of them think the issues and needs of the addicted individuals are not taken care of enough. They think that the number of treatment clinics are low, the duration of the treatment is short and the treatment methods are inadequate. The number of treatment options should be widened utilizing the succesful international treatment methods and rehabilitation services provided post-discharge and re-entegration services should be improved.

Key Words: Alcohol/Substance addiction, treatment, rehabilitation, social cohesion, social work