Üniversite öğrencilerinin yeme davranışlarıyla ilişkili faktörlerin incelenmesi: Ebeveyn tutumları ve duygu düzenlemenin rolü
Examining the factors related to eating behaviors among university students: The role of parental attitudes and emotional regulation
Yazar: BANU SOLAK UYAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAŞAK BAHTİYAR
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Duygu düzenleme güçlüğü = Emotion dysregulation ; Ebeveyn davranışı = Parenting behaviors ; Ebeveynler = Parents ; Yeme davranışı = Eating behaviour ; Yeme tutumu = Eating attitudes ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Yeme örüntülerindeki problemler kişilerin, özellikle de kadınların davranış ve
algılarını etkilemekte, dolayısıyla da fiziksel ve ruhsal sağlığını riske atmaktadır
(Neumark-Sztainer, Wall, Larson, Eisenberg ve Loth, 2011). Bozuk yeme örüntülerinin
gelişiminde ebeveyn çocuk ilişkisi (Salafia, Schaefer ve Haugen, 2014) ve olumsuz
duyguyu düzenleme güçlüklerinin (Stice, 2002) araştırılması önem kazanmaktadır. Bu
çalışmada, kadın üniversite öğrencilerinin duygusal iştah ve yeme davranışlarının,
annelerinden algıladıkları ebeveyn tutumları ve duygu düzenleme güçlüğü ile ilişkisinin
incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca üniversite öğrencilerinin annelerine ait çeşitli
demografik özelliklerin ve yeme davranışlarının da gençlerdeki yeme örüntüsü ile ilişkisi
incelenerek, yeme örüntüsünün kuşaklar arası geçişine dair bir fikir edinilmesi
hedeflenmiştir. Bu amaçlar doğrultusunda çalışma, katılmaya gönüllü olan, 18 ile 25 (Ort.
= 20.32, SS = 1.57) yaş aralığında, 537 kadın üniversite öğrencisi ve yaşları 34 ile 65
(Ort. = 46.35, SS = 5.58) arasında değişen, 300 üniversite öğrencisinin annesi ile
yürütülmüştür. Veri toplama sürecinde, Demografik Bilgi Formu, Duygusal İştah Anketi
ve Üç Faktörlü Yeme Ölçeği her iki katılımcı gruba uygulanırken; Ebeveyn KabulRet/Kontrol Ölçeği Anne Formu ve Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği sadece üniversite
öğrencilerine uygulanmıştır.Çalışma bulguları, özellikle beden kitle indeksinin, algılanan
anne kontrolünün ve duygu düzenleme güçlüğünün, kadın üniversite öğrencisinin bozuk
yeme davranışlarını yordadığını ortaya koymuştur. Ayrıca anneye ait duygusal iştah ve
yeme davranışlarının, öğrencilerin duygu odaklı yeme örüntüsünde belirleyici olduğu
görülmüştür. Bu bulgular, alanyazındaki araştırmalarla birlikte değerlendirilmiş, gelecek
çalışmalar ve önleyici uygulamalar için önerilere yer verilmiştir.
Anahtar Sözcükler: Algılanan Ebeveyn Kabul-Ret/Kontrol, Duygu Düzenleme
Güçlüğü, Duygusal İştah, Yeme Davranışları.

Abstract:
The problems in eating patterns effect individuals, especially females' behaviors
and perceptions and jeopardize their physical and mental health (Neumark-Sztainer, Wall,
Larson, Eisenberg and Loth, 2011). The role of parent-child relationship (Salafia,
Schaefer and Haugen, 2014) and difficulties in regulating negative emotions (Stice, 2002)
have gained attention in understanding problematic eating patterns. The purpose of this
study was to investigate the role of perceived maternal attitudes and difficulties in
emotional regulation on female university students' emotional appetite and eating
behaviors. In addition, the roles of maternal eating behaviors on youths' eating behaviors
was also examined in order to highlight the intergenerational transition of eating patterns.
For these purposes, study was carried on 537 female university students aged between
18-25 (M = 20.32, SD = 1.57) and 300 mothers of female students aged between 34-65
(M = 46.35, SD = 5.58) who were voluntarily participated. In data collection, while
Demographic Information Form, The Emotional Appetite Questionnaire and Three Factor
Eating Questionnaire were administered to both participant groups, the Parental
Acceptance Rejection/Control Questionnaire and Difficulties in Emotion Regulation
Scale were used for only female university students. According to results, body mass
index, perceived maternal control and emotional regulation difficulty had particularly
predictive role of students' eating behaviors. Furthermore, maternal emotional appetite
and eating behaviors were the determinants of emotion-oriented eating patterns of
university students. The findings were discussed in the light of relevant literature; clinical
implications and suggestions for future research were also provided.
Keywords: Perceived Parental Acceptance-Rejection/Control, Emotional Regulation
Difficulty, Emotional Appetite, Eating Behaviors.