Genel dahiliye polikliniğine başvuran yaşlı hastalarda potansiyel uygunsuz ilaç kullanımı ve tedaviye uyumun araştırılması
Analysis of potentially inappropriate medication useand treatment compliance in elderly patients admitted togeneral internal medicine outpatient clinic
Yazar: ULVIYYA HASANZADE
Danışman: DOÇ. DR. CELALEDDİN DEMİRCAN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Akılcı ilaç kullanımı = Rational drug use ; Polifarmasi = Polypharmacy ; Tedaviye bağlılık ve uyum = Treatment adherence and compliance ; Yaşlılar = Aged ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaç kullanımını değerlendirme = Drug utilization review

Özet:
Yaşlanma ile birlikte eşlik eden kronik hastalıklar ve geriatrik sendromlar
artmakta, bunlara bağlı olarak kullanılan ilaç sayısı da artmaktadır. Bu
çalışmada yaşlı hastalarda polifarmasi, ilaç kullanım hataları ve potansiyel ilaç
kullanım oranlarının belirlenmesi amaçlandı.
Bu prospektif kesitsel çalışmada Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp
Fakültesi Hastanesi Genel Dahiliye Polikliniğine başvuran yaşlı hastalarda
mevcut kronik hastalıkları, kullandıkları ilaçlar, ilaç kullanım hataları ayrıntılı
olarak kaydedildi. Daha sonra 5 farklı ölçekle potansiyel uygunsuz ilaç
kullanımının belirlenmesi planlandı.
Çalışmaya 190 kadın ve 125 erkek olmak üzere toplam 315 hasta
alındı. En sık eşlik eden kronik hastalıklar hipertansiyon (%77,4), diyabetes
mellitus.(%47,9) ve dislipidemi (%39,3), geriatrik sendromlar ise kronik ağrı
(%31,4), depresyon (%29,2) ve inkontinanstı (%25,1). Hastaların günlük
kullandıkları ortalama ilaç sayısı: 5,5, polifarmasi oranı: %59,4,
hiperpolifarmasi oranı: %10,5, ilaç kullanım hatası oranı: %25,7 idi. Hastaların
verileri potansiyel uygunsuz ilaç kullanımı açısından PRISCUS Listesi, EU (7)
PIM Listesi, Beers 2019 Kriterleri ve STOPP/START Kriterleri versiyon 2 olmak
üzere 5 farklı ölçekle değerlendirildi ve sırasıyla %15,9, %45,1, %48,9, %44,8
ve %73,9 saptandı. PRISCUS listesi ile saptanan potansiyel uygunsuz ilaç
kullanımı diğer ölçeklere göre daha düşüktü. START kriterleri ile saptanan
yüksek uygunsuzluğun en önemli nedeni pnömoni ve yıllık influenza aşılarının
ihmal edilmesiydi. Polifarmasi alanlarda günlük 1-4 ilaç alan gruba göre
potansiyel uygunsuz ilaç kullanımı yüksekti.
Sonuç olarak, bu çalışmada yaşlı hastalarda polifarmasinin sık
olduğunu ve buna bağlı olarak potansiyel uygunsuz ilaç kullanımının arttığını
gözledik.
Anahtar kelimeler: Yaşlı, polifarmasi, potansiyel uygunsuz ilaç
kullanımı

Abstract:
Concomitant chronic diseases and geriatric syndromes increase with
aging, and the number of drugs used accordingly increases. In this study, it
was aimed to determine the rates of polypharmacy, medication use errors and
potential inappropriate medication use in elderly patients. In this
prospective cross-sectional study, the existing chronic diseases, drug used,
and medication errors were recorded in detail in elderly patients who applied
to Bursa Uludağ University Medical Faculty Hospital General Internal Medicine
Outpatient Clinic. Then, it was planned to determine the potential inappropriate
medication use with 5 different scales. A total of 315 patients, 190 female and
125 male, were included in the study. The most common concomitant chronic
diseases were hypertension (77,4%), diabetes mellitus (47,9%) and
dyslipidemia (39,3%), while geriatric syndromes were chronic pain (31,4%),
depression (29,2%) and incontinence (25,1%). The mean number of drugs
used daily by the patients was 5,5, the rate of polypharmacy: 59,4%, the rate
of hyperpolypharmacy: 10,5%, the rate of medication use error: 25,7%. The
data of the patients were evaluated in terms of potential inappropriate drug use
using 5 different scales, namely the PRISCUS List, EU (7) PIM List, Beers
2019 Criteria and STOPP/START Criteria version 2, and it was found 15,9%,
45,1%, 48,9%, 44,8% and 73,9%, respectively. Potentially inappropriate drug
use detected with the PRISCUS list was lower than the other scales. The most
important reason for the high value with the START criteria was the neglect of
pneumonia and annual influenza vaccinations. Potentially inappropriate
medication use was higher in those who received polypharmacy compared to
the group that took 1-4 drugs daily.

vi

In conclusion, in this study, we observed that polypharmacy is common
in elderly patients and accordingly, potentially inappropriate drug use is
increased.
Key words: Elderly, polypharmacy, potentially inappropriate medication use