Uluslararası göç bağlamında Körfez ülkelerindeki yabancı işgücü varlığının sosyoekonomik analizi: Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri örneği
Socio-economic analysis of foreign workforce presence in the Gulf countries from an international immigration perspective: The cases of Qatar, Saudi Arabia and United Arab Emirates
Yazar: AYŞENUR YILMAZ
Danışman: PROF. DR. AHMET TABAKOĞLU
Marmara Üniversitesi / Orta Doğu ve İslam Ülkeleri Araştırmaları Enstitüsü / Ortadoğu Sosyolojisi ve Antropolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Uluslararası İlişkiler = International Relations ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Birleşik Arap Emirlikleri = United Arab Emirates ; Göçler = Migrations ; Katar = Qatar ; Körfez ülkeleri = Gulf countries ; Orta Doğu ülkeleri = Middle eastern countries ; Sosyoekonomik analiz = Socio-economic analysis ; Suudi Arabistan = Saudi Arabia ; Uluslararası göç = International migration ; Yabancılar = Foreigners ; İş gücü = Manpower

Özet:
Körfez İşbirliği Konseyi ülkeleri Katar, Suudi Arabistan, Birleşik Arap
Emirlikleri, Bahreyn, Umman ve Kuveyt'in milli geliri özellikle 1973 Petrol Krizinden
sonra petrolden elde edilen gelirlere bağlı olarak artış göstermiştir. Ülkelerin artan milli
geliri, ülkeleri çeşitli alanlarda yatırım yapmaya yöneltirken, yerli işgücünün ortaya
çıkan emek talebini karşılayamaması nedeniyle yabancı işgücü varlığına ihtiyaç
duyulması, Körfez ülkelerini Asya Ülkeleri başta olmak üzere diğer ülke vatandaşlarıyla
"geçici iş sözleşmeleri" yaparak, yabancı işgücüne bağlı bir emek piyasasının ortaya
çıkmasına neden olmuştur. Körfez ülkelerindeki yabancı nüfus, toplam körfez
nüfusunun yaklaşık olarak yarısını oluşturmaktadır. Körfez ülkelerinde yerli nüfusun
çalışma hayatına katılım oranları düşük olmakla birlikte, toplam iş gücünün çoğunluğu
yabancılardır. Bu durum Körfez yönetimlerini, göç hareketlerini düzenlemeye ve
istihdam edilen işgücünün millileştirmesine yönelik politikalar oluşturmaya sevk
etmektedir. Bununla birlikte uluslararası emek göçü açısından önemli bir yere sahip
olan Körfez bölgesi, göçmen işçilerin çalışma hayatında yaşadıkları sıkıntılar nedeniyle,
uluslararası kamuoyu tarafından sıklıkla eleştirilmektedir. Körfez bölgesinin
uluslararası göç açsından genel değerlendirmesinin yapılacağı ve Katar, Suudi
Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki yabancı işgücü varlığının detaylı olarak
analiz edileceği çalışmada, Körfez bölgesinin stratejik konumuna da dikkat çekilerek
Körfez ülkelerinin çevresindeki ülkelere göre jeo-stratejik önemi de tartışılacaktır.


Anahtar Kelimeler: Uluslararası Emek Göçü, Körfez Ülkeleri, Kefil Sistemi, Katar,
Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri

Abstract:
The Gulf Cooperation Council countries increased their national income in
Qatar, Saudi Arabia, United Arab Emirates, Bahrain, Oman and Kuwait depending on
oil revenues, especially after the 1973 Oil Crisis. The increasing national income of the
countries necessitates the existence of foreign labor force due to the inability of the
domestic labor force to meet the demand for labor while making the countries to invest
in various fields and the necessity of the foreign labor force by making the "temporary
work contracts" with the Gulf countries, . The foreign population in the Gulf countries
constitutes approximately half of the total Gulf population. In the Gulf countries, the
proportion of indigenous population participation in the working life is low, but the
majority of the total workforce is foreign. This situation prompts the Gulf governments
to formulate policies to regulate migration movements and to nationalize the employed
labor force. Nevertheless, the Gulf region, which has an important place in terms of
international labor migration, is often criticized by the international public for the
dilemmas experienced by migrant workers in their working lives. The geo-strategic
importance of the Gulf region will also be discussed in terms of international migration
from the point of view of the international migration and the detailed analysis of the
foreign labor force presence in Qatar, Saudi Arabia and UAE, drawing attention to the
strategic position of the Gulf region.


Key Words: International Labor Migration, Kafala System, Qatar, Saudi Arabia,
United Arab Emirates