İslam ekonomisi ve finansı hakkında akademik çalışmalar yapan katılım bankası çalışanlarının motivasyonlarını etkileyen unsurlar
Factors affecting the motivation of participation bank employees who conduct academic research on the field of Islamic economy and finance
Yazar: ERKUT KALKAVAN
Danışman: DOÇ. DR. YUSUF DİNÇ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İslam Ekonomisi ve Finansı Ana Bilim Dalı / Uluslararası Finans ve Katılım Bankacılığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Bankacılık = Banking
Dizin: Akademik çalışmalar = Academic studies ; Banka çalışanları = Bank employees ; Katılım bankacılığı = Participation banking ; Lisansüstü eğitim = Postgraduate education ; Motivasyon = Motivation ; İslam ekonomisi = Islamic economy ; İslami finans teknikleri = Islamic finance techniques

Özet:
İslami ekonomisi ve finansı gelişen sektör payıyla beraber çalışanlarının konvansiyonel banka çalışanlarına göre daha fazla akademik çalışmalara yöneldikleri tespit edilmiştir. Bu çalışma ile beraber mevduat ve katılım bankalarından alınan bilgi ve veriler doğrultusunda katılım bankası çalışanlarının kendilerini konvansiyonel banka çalışanlarından daha çok lisansüstü çalışmalara yöneldiklerini tespit etmiş bulunmaktayız. Katılım bankası çalışanlarının, İslami Finans ve çeşitli alanlarda yoğun bir şekilde lisansüstü eğitimi tercih etme sebeplerini incelemiş bulunmaktayız. Bu incelemeler doğrultusunda TBB ve TKBB gibi kurumlardan aldığımız bilgiler ışığında katılım bankası çalışanları konvansiyonel banka çalışanlarına göre 2 kat daha fazla lisansüstü eğitime yöneldiğini görmekteyiz.  İslami Finans ve Katılım Bankacılığının yüksek lisans eğitim programına kayıt yaptıran bireylerin, lisansüstü eğitimi tercih etme nedenleri, beklentileri gibi değerlendirmelerin sonuçları tezimiz içerisinde sunulacaktır. Bu kapsamda Türkiye'de ve dünyada Uluslararası finans, İslami finans ve katılım bankacılığı eğitim programlarının çıkış noktalarını değerlendireceğiz.
İslami finans üzerine Türkiye'de akademik çalışma yapan üniversiteler, üniversitelerdeki lisansüstü eğitim programları, eğitim programlarının içerikleri ve eğitim yılı gibi detaylar tezimizin derinlemesine incelediği mühim noktalardan biridir. İslami finans eğitimi, lisansüstü eğitim düzeyinde dünyada öncü ve ilkleri başlatan üniversiteler, program içeriklerini ve ders sayılarını inceleyerek yoğunlukları ile ilgi alanlarını farklı bir perspektifte değinilmiştir. Bu bilgilere ulaşırken ilgili üniversitelerin paylaştığı veriler ışığında incelemelerimizin bir sonucudur. İslami Finans ve Katılım Bankacılığı zorlu bir süreçten geçip günümüze ulaşırken, ülkemizde literatüre kazandırdıklarını, lisansüstü düzeyde gelişimi, akademik camia tarafından kabul gören çalışmaları inceleyip, analizlerini gerçekleştirilmiştir. İslami finans ve katılım bankacılığı üzerinde gelecek nesillere sunulan Yüksek Öğrenim Kurumu Tez Merkezi'nin kabul ettiği tezlerin, hangi yıllarda yazıldığı, bu tezlerin ilkleri ve İslami Finans'ın ülkemizde doğuşu ile geldiği sürece bakılmıştır. Bu tez çalışmalarının hangi lisansüstü bölümler veya lisansüstü enstitülerinden çıktığını incelemelerimiz arasında yer almaktadır.
1976 yılında ilk defa gerçekleşen Dünya İslam Kongresi ile dünyanın tanıyacağı "İslami finans" kavramının eğitim alanındaki çalışmalarının başlangıcı olan İslam İktisadı Kongresi'ni incelemiş bulunmaktayız. 1976'da yapılan İlim ve Teknolojide 1. Dünya Kongresi'nin İslami Finans alanının gelişimi için akademik açıdan destekleri tezimizin içerisinde incelediğimiz kısımlarındandır. Bu tez çalışmasında, bahsi geçen kongreler ve çalışmaların sonrasında İslami Finans ve Katılım Bankacılığı alanına ilim ve irfan yuvaları olan üniversitelerde nasıl akademik boyuta evirildiğini ve gelişimine katkıda bulunulduğunu göreceğiz. 
İslami finans ve katılım bankacılığı programında eğitim gören katılım bankası çalışanlarının diğer akademik bölümleri tercih etmeme veya İslami Finans ve Katılım Bankacılığı alanında akademik çalışma yapma sebeplerini ele alacağız. İnceleyeceğimiz diğer önemli bir husus ise başka sektörlerde çalışanların akademik çalışma veya lisansüstü eğitimi tercih ya da ilgi duymama sebepleri, katılım bankası çalışanlarının yoğun olarak akademik çalışmaları tercih etme sebeplerine değineceğiz. Katılım bankası çalışanlarının İslami finans ve katılım bankası lisansüstü alanında çalışma ya da akademik kariyer yapanların mevcut durumda yaşları, cinsiyetleri, yüksek lisans eğitimlerini hangi yılda aldıklarını, kaç yıldır lisansüstü eğitime devam ettikleri ve hangi yıl tamamladıkları veya bıraktıklarını, yüksek lisans eğitiminin anabilim dallarına göre dağılımlarını, İslami finans ve katılım bankacılığı bölümünde yüksek lisans yapma amaçlarını, çalıştıkları katılım bankalarının lisansüstü eğitimini gerekli görüp görmediklerini, çalıştıkları katılım bankalarında yüksek lisans öğrencisi veya yüksek lisans bitirmiş çalışanların bitirdikleri bölümler içerisinde İslami finans ve katılım bankacılığı bölümünün yeri ve önemi, farklı alanlarda lisansüstü eğitimi alıyorsalar başladıkları ve bitirdikleri yıl çalıştıkları işyeri veya katılım bankaları, hangi departman veya alanda çalıştıkları, İslami finans lisansüstü eğitiminde ne derece istekli eğitim aldıkları, katılım bankacılığı içerisinde hangi unvana gelmek istedikleri ve aldıkları İslami finans ve katılım bankacılığı eğitiminin kendileri için neyi ifade ettiği, bu eğitimin hedefledikleri kariyer yolunda kendilerine ne gibi kolaylıklar veya öncelikler sağlayacağı konusunda fikirleri, lisansüstü eğitimini katılım bankası çalışanlarına önerip önermedikleri, lisansüstü eğitiminin meslektaşlarına önerme nedenleri, katılım bankacılığı içerisinde unvan kazandıysalar bu kazandıkları unvanın kendilerine ne kazandırdığı, yüksek lisans eğitime devam edemeyen öğrencilerin sebepleri, lisansüstü eğitimine doktora düzeyinde devam etmek isteyip istemedikleri sorgulanmış ve sorulara cevaplar aranmıştır. Çalışmanın sonuçları bulgu ve anket olarak verilmiştir.
Bu çalışmanın anket yönteminde İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi ve Marmara Üniversitesi Uluslararası Finans ve Katılım Bankacılığı bölümlerinde yüksek lisans ve doktora eğitimine kayıt yapmış bireyler, Türkiye'de faaliyet gösteren katılım bankası çalışanları ve konvansiyonel banka çalışanlarından destek alınmıştır. Anket, katılımcılarına sorulan sorular arasında lisansüstü eğitimine neden kayıt yaptırdıkları, lisansüstü eğitimi tercih etme nedenleri, beklentileri ve bu doğrultudaki bazı değerlendirmelerin sonuçları sunulmaktadır. Bu kapsamda 2017-2020 yılları arasında yüksek lisans ve doktora programlarına kayıtlı 82 kişiye çevrimiçi olarak yönlendirilen 33 sorudan oluşan bir anket uygulaması yapılmıştır. Elde edilen veriler SPSS istatistiki analiz programında değerlendirilmiştir. Değerlendirmeler program yardımından sonra kişisel olarak analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: İslami Finans, Katılım Bankacılığı, Lisansüstü Eğitim, Kariyer

Abstract:
It has been determined that with the share of the sector whose Islamic economy and finance is developing, its employees tend to study more academically than conventional bank employees. In line with the information and data obtained from deposit and participation banks with this study, we have determined that the employees of the participation bank tend to work more towards graduate studies than the employees of conventional banks. We have examined the reasons why participation bank employees prefer postgraduate education intensively in Islamic Finance and various fields. In the light of the information we received from institutions such as TBB and TKBB in line with these examinations, we see that participation bank employees tend to graduate education twice as much as conventional bank employees. The results of the evaluations such as the reasons for preferring graduate education and expectations of individuals enrolled in the graduate education program of Islamic Finance and Participation Banking will be presented in our thesis. In this context, we will evaluate the starting points of International finance, Islamic finance and participation banking training programs in Turkey and in the world.
It is also of crucial importance for the scope of this thesis to evaluate the universities in Turkey that offers research in Islamic Finance, postgraduate education programs, their syllabus and academic calendars. We will also examine the pioneering universities regarding the relevant field, and the contents of their syllabuses; the number of courses they offer, the intensity of the programs and their area of interest which eventually would bring a different perspective. Sources and information provided by the relevant institutions are made use of for drawing any results. While Islamic Finance and Participation Banking System has gone through relatively difficult process and reached to its current status in our country, it gained a momentum in the academic field and produced large amount of literature recognized by academic community. Therefore relevant epistemic accumulation is analyzed and taken into serious consideration in this study. Thesis that are accredited by the Higher Education Council (YÖK) are examined and analyzed to see between which years these studies are conducted, what were the main subject of interests, firsts of these thesis and finally where Islamic Finance evolved in our country in the relevant context. In addition to this, in which of the graduate education institutions relevant thesis are produced is a subject of research. 
Another focus of this thesis is the first World Islamic Congress of 1976, where the term "Islamic Finance" was introduced by the Islamic Economic Congress which marked the beginning of academic research of Islamic Finance. The academic and financial supports offered by 1st World Congress in Science and Technology held in 1976, for the development of Islamic Finance, are examined as well. Starting off from the initial beginnings, we try to shed light on how Islamic Finance sector has evolved over time within universities that are the main centers of academic knowledge.
We will evaluate the reasons why participation bank employees studying in the Islamic Finance and Participation Banking programs do not prefer other academic departments or why they purely choose academic studies in the field of Islamic Finance and Participation Banking. Another important issue that we will be taking into account is the reasons why employees in other sectors do not prefer or are not at all interested in academic studies or graduate educations; and we will touch on the reasons why Participation Bank employees prefer academic studies intensively. The current age and gender of the participation bank employees working in the field of Islamic Finance and Participation Bank or who have an academic career, in which year they received their graduate education, how many years they continued their graduate education and in which year they completed or left, the distribution of graduate education according to the departments, The purpose of doing a master's degree in Islamic Finance and Participation Banking, whether the participation banks they work for consider graduate education necessary, the place and importance of the Islamic Finance and Participation Banking department among the departments they have completed, if they are taking graduate education in different fields, and the workplace or participation banks they worked in the year they graduated, in which department or field they worked, how willingly they received training in Islamic Finance graduate education, which title they want to acquire in the work place, what the graduate education in Islamic Finance and Participation Banking Program meant to them, their ideas on what opportunities or priorities the relevant education would provide in the future in terms of their career, whether they would advise a graduate education in the relevant filed to their co-workers, if they have achieved any title in the working place and whether the acquired title gained them anything; reasons for those students who couldn't continue their master education, and the reasons for those who want or want not pursue a further PhD degree, are questioned and examined. The result and findings of this study are proved provide in the form of questionnaires. 
In the survey method of this study, support was received from individuals who enrolled in graduate and doctoral education in Istanbul Sabahattin Zaim University and Marmara University International Finance and Participation Banking departments; participation and conventional bank employees operating in Turkey. Among the questions asked to the participants of the survey covers why they enrolled in graduate education, the reasons for choosing graduate education, their expectations and the results of some evaluations in this direction are presented. In this context, an online questionnaire consisting of 33 questions directed to 82 people enrolled in masters and doctoral programs between 2017-2020. Obtained data is evaluated in the SPSS statistical analysis program. Afterwards, relevant data is personally analyzed.

Keywords: Islamic Finance, Participation Banking, Graduate Education, Career