Ratlarda takrolimus kaynaklı böbrek ve karaciğer toksisitesine karşı silimarinin koruyucu etkisinin araştırılması
Investigation of the protective effect of silimarin against tacrolimus-induced renal and liver toxicity in rats
Yazar: FUNDA TERZİ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KEMAL ÇİFTÇİ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Patoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Patoloji = Pathology ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Patoloji-veteriner = Pathology-veterinary

Özet:
Günümüzde yaygın olarak yapılmakta olan organ nakillerinden sonra uzun süre kullanılan immünosüpresif ilaçların yan etkilerine karşı çeşitli antioksidanlar kullanılmaktadır. Bu çalışma ile sık kullanılan immünosüpresif etken olan takrolimusun ratlarda böbrek ve karaciğerde neden olduğu toksisiteye karşı silimarinin koruyucu etkisi histopatolojik, in situ TUNEL ve biyokimyasal yöntemlerle araştırılmıştır.
Çalışmada 46 adet, 8 haftalık sağlıklı dişi rat kullanıldı ve çalışma 6 hafta süreyle yapıldı. I.Kontrol Grubu; sadece pelet yemle beslendi. II. Tak Grubu; 1 mg/kg/gün takrolimus İP uygulandı. III. Sli 100 Grubu; Silimarin 100 mg/kg/gün oral; IV. Tak + Sli 100 Grubu; 1 mg/kg takrolimus İP ve silimarin 100 mg/kg/gün oral uygulandı. V. Sli 200 Grubu; Silimarin 200 mg/kg/gün oral; VI. Tak + Sli 200 Grubu; 1 mg/kg/gün takrolimus İP ve silimarin 200 mg/kg/gün oral uygulandı.
Takrolimusun İP uygulandığı Tak Grubu ratlarda canlı ağırlık artışının Kontrol Grubuna göre düşük olduğu belirlenmiştir. Histopatolojik değişiklikler Kontrol Grubunda 1 olmak üzere lezyonun şiddetine göre 2, 3 ve 4 rakamı ile skorlandı. Bu skorlara göre değerlendirildiğinde; her iki organdaki histopatolojik değişikliklerin Tak Grubunda anlamlı (p<0,05) düzeyde yüksek olduğu görüldü. Takrolimusun böbrek ve karaciğerde belirgin olarak lezyona neden olduğu tespit edildi. Çalışmada Tak + Sli 100 ve Tak + Sli 200 gruplarının skorlarında, Tak Grubuna göre anlamlı (p<0,05) düzeyde düşüş görüldü. Buna göre de silimarinin, takrolimusun böbrek ve karaciğerde neden olduğu histopatolojik değişiklikleri önleyici sahip olduğu değerlendirildi.
Kan serumu total oksidan seviyesi (TOS), Tak Grubunda diğer gruplara göre (p<0,05) yüksek, total antioksidan seviyesi (TAS) ise düşük olarak tespit edildi. Takrolimusun oksidatif strese neden olduğu, silimarinin de bunu düşürücü etkiye sahip olduğu belirlendi. 
Çalışmanın ALT, AST, GGT, bilirubin ve kreatin değerleri Tak Grubunda, bütün gruplardan anlamlı olarak (p<0,05) yüksek, Tak + Sli 100 ve Tak + Sli 200 gruplarında ise değişen seviyelerde olsa da Tak Grubuna göre düşük olduğu görüldü. Bu durum takrolimusa ilgili toksisite oluştuğu ve silimarinin bu toksisiteyi azaltıcı/engelleyici bir etkisinin olduğu şeklinde değerlendirildi. Ayrıca TUNEL yöntemi ile takrolimusun apoptozisi artırıcı, silimarinin ise apoptozisi azaltıcı etkiye sahip olduğu gözlendi. Çalışmanın sonucunda silimarinin  takrolimus nefrotoksisitesi ve hepatotoksisitesine karşı koruyucu olarak kullanılabileceği kanısına varılmıştır.

Abstract:
Various antioxidants have been used against the side effects of long-term immunosuppressive drugs after organ transplants which are widely performed today. In this study, the protective effect of silymarin against renal and hepatic toxicity of tacrolimus, a common immunosuppressive agent, were investigated by histopathological (H&E) and in situ TUNNEL and biochemical methods.
In the experimental study, 8 weeks old, 46 healthy male rats were used. It was done for 6 weeks. Group I, Control: only the pellet was fed. Group II: Tak; 1 mg / kg / day tacrolimus was intraperitoneally (IP) administered. Group III: Sli 100; Silymarin 100 mg / kg / day peros, Group IV: Tak + Sli  100 ; 1 mg / kg tacrolimus (IP) and silymarin 100 mg / kg / day peros were administered. Group V. Sli 200; Silymarin 200 mg / kg / day (peros); Group VI. Tak + Sli; 1 mg / kg tacrolimus (IP) and silymarin 200 mg / kg / day (peros) were administered.
Live weight gain was lower in Tak Group which tacrolimus applied IP than rats in control group. Histopathologic changes were scored by the number of 1 (group control) 2, 3 and 4 according to the lesion severity.  When evaluated to these scores; histopathologic changes in Tak Group were found significant (P <0.05). Tak + Sli 100 and Tak + Sli Scores of the 200 groups were statistically lower than Tak Group (P <0.05). According  to histopathological changes preventive effect of slymarin in the kidney and liver tissue against tacrolimus was determined.
Blood serum TOS and TAS level in Tak group higher and lower, respectively than the other groups (P <0.05). Thus, tacrolimus was found to cause oxidative stress, and silymarin had a reducing effect. 
The ALT, AST, GGT, bilirubin and creatinine values of the in Tak Group were higher (p <0.05) than all groups. All these values in Tak + Sli 100 and Tak + Sli 200 groups were found lower than Tak Group. This was assessed as tacrolimus-related toxicity and sliymarin was a reducing / reducing effect of this toxicity effect.
In addition, TUNEL method showed that tacrolimus increasse and silymarin decreases apoptosis. As a result of the study, it was concluded that silymarin can be used as protective against tacrolimus nephrotoxicity and hepatotoxicity.