Geçici yapılarda modülerlik kavramının tartışılması
Discussion of the concept of modularity in temporary buildings
Yazar: GÜLŞAH BİRLER
Danışman: PROF. DR. FERHAT HACIALİBEYOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Mimarlıkta hareketli mekan çözümleri göçebe dönemden beri gözlemlenebilmektedir.
Göçebe topluluklar kolay taşınabilir, hafif özelliklere sahip geçici ve hareketli
modülleri yaşam birimleri olarak kullanmıştır. Mimarlık tarihinde gelişen teknoloji ve
değişen kullanıcı ihtiyaçları ile birlikte hareketli yapılar 20. yüzyıl ütopyalarında
belirginleşmiştir. Dönemin manifestoları, Fuller'in çalışmaları, Archi-gram ve
Metabolistler gibi ütopik fikirleri bulunan grupların söylemlerinde mimarlıkta hareket
kavramını okumak mümkündür. 1960'larda ütopya olan fikirler gelişen üretim
teknolojileri, taşınabilir modüllerle mümkün kılınmış ve günümüzün mimarlık
ürünleriyle gerçek hale gelmiştir. Modüler olma hali kullanım süresini tamamlayan
yapıları yıkılmaktan kurtarıp onları değiştirmeye, dönüştürmeye ve yeniden
kullanılmaya olanak sağlamaktadır. Bununla birlikte üretim aşamasındaki düşük
maliyet, taşıma kolaylığı ve üretim süresinin kısa olması tercih edilirliklerini artmıştır.
Kısa kullanım ömrü olan yapıların atıl durumda kalmaması için yapılan çalışmalar
geçici yapıları bir seçenek haline getirmiştir. Bu çalışmanın amacı geçici yapılarda
kullanılan modüler inşa tekniğinin hareket senaryosuyla birleşerek günümüz
ihtiyaçlarına cevap verme potansiyellerinin irdelenmesidir. İncelenen modüler
yapıların yeni ihtiyaçlar ve değişen çevresel koşullara bağlı olarak taşınması veya
taşınma potansiyeli olması üzerinden bir okuma yapmaktır. Bu okumada 60lı yıllarda
hareket ve modülerlik temelli fikirlerini yapıya dönüştürmeyi başarmış Metabolist
akım referans noktası olarak seçilmiştir. Nakagin Kapsül Kulesi'nin 2022 yılında
sökülmesi ardından kapsüllerinin yeniden işlevlendirilerek kullanılması ile modüler
yapıların sahip olduğu potansiyeller incelenmiştir. Seçilen güncel örnekler ve Nakagin
Kapsül Kule geçicilik, modülerlik üst başlıklarında incelenmiştir. Bu çalışmada,
yapılan kapsayıcı literatür taramasının yanında süreli yayınlardan da faydalanılmış,
seçilen örnekler belirlenen kriterler üzerinden oluşturulan tablo ile değerlendirilmiştir.

Abstract:
Mobile space solutions in architecture can be observed since the nomadic period. Nomadic communities have used temporary and mobile modules with easily portable, lightweight features as living units. With developing technology and changing user needs in the history of architecture, mobile structures became evident in the utopias of the 20th century. It is possible to read the concept of movement in architecture in the manifestos of the period, Fuller's works, and the discourses of groups with utopian ideas such as Archi-gram and Metabolists. Ideas that were utopian in the 1960s were made possible by developing production technologies and portable modules, and became a reality with today's architectural products. Modularity saves buildings that have completed their life-span from being demolished and allows them to be changed, transformed and reused. In addition, the low cost, ease of transportation and short production time during the production phase have increased their preferability of modular buildings. The studies carried out to prevent the buildings with short life-span from remaining idle have made temporary structures an option. The aim of this study is to examine the potential of the modular construction technique used in temporary structures to meet current needs in conjunction withmovement and to make a reading by examiningselected modular structures relocation or potential thereofdepending on new needs and changing environmental conditions. In this reading, the Metabolist movement, which succeeded in transforming its ideas based on movement and modularity into real buildings in the 60s, was chosen as a reference point. By reviewing the dismantling of the Nakagin Capsule Tower in 2022, the potentials of modular structures are examined through the process of re-functionalization and reuse of its capsules. The selected current examples and Nakagin Capsule Tower are analyzed under the topics of temporality and modularity. In this study, in addition to the comprehensive literature review, periodicals were also utilized, and the selected examples were evaluated with the tables created based on the criteria determined.