Kongo savaşları (1996-2003): Soğuk savaş sonrası Afrika'da çatışma ve kriz
Congo wars (1996-2003): Conflicts and crisis in Africa after cold war
Yazar: SİNAN BARAN
Danışman: PROF. DR. MELEK  FIRAT
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Afrika Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Afrika = Africa ; Afrika ülkeleri = African countries ; Etnik çatışmalar = Ethnic conflicts ; Kongo = Congo ; Savaş = War ; Silahlı çatışma = Armed conflicts ; Soğuk Savaş sonrası = After the Cold War ; Çatışma = Conflict ; İç savaş = Civil war

Özet:
Bu çalışmada, Kongo'nun sömürgeleştirilmesinden itibaren gerçekleşen ekonomik, siyasal, demografik, sosyal ve kültürel dönüşümlerin sonucu olan Kongo Savaşları analiz edilmiştir. Dolayısıyla, Afrika'nın Berlin Konferansı'ndan itibaren izlediği serüvenin bir benzerini tecrübe eden Kongo'nun sömürge yönetimi döneminde, bağımsızlığın verilmesi sırasında ve tek parti rejimi süresince karşılaştığı sorunlar ortaya konulmuştur. Kongo topraklarında yaşanan çatışmaların nedenleri analiz edildikten sonra savaş yıllarında tarafların ve büyük güçlerin Kongo politikaları ele alınmıştır.
	Çalışmanın birinci bölümünde bağımsızlığın verildiği dönemden çatışmaların başlamasına kadar geçen sürede Kongo/Zaire'nin karşılaştığı sorunlar tespit edilmiştir. Bu sorunların oluşumunda Soğuk Savaş dönemi ideolojik ve jeopolitik gerilimlerinin ne kadar etkili olduğu araştırılmıştır. Ayrıca, 1980'lerle birlikte neo-liberal düzene yapısal uyum programları aracılığıyla eklemlenen Zaire'nin girdiği borç çıkmazı ve 1990'larda derinleşen ekonomik kriz analiz edilmiştir. 1994'te 800.000 insanın ölümüyle sonuçlanan Ruanda Soykırımı'nın Zaire'ye olan etkileri ve Kinşasa'nın azınlık politikaları birinci bölümde ele alınan diğer konulardır.
	Kongo Savaşları'nın yakın nedenleri, komşu ülkelerin ve büyük güçlerin Zaire politikaları ikinci bölümün konusunu oluşturur. Ayrıca, bu bölümde Mobutu karşıtı koalisyonun ilerleyişi ve Mobutu dönemi sonrası kurulan Laurent-Désiré Kabila liderliğindeki yönetimin yapısı ele alınmıştır.
	Üçüncü bölümdeyse İkinci Kongo Savaşı sırasında gerçekleşen çatışmalar ve savaşa dahil olan ülkelerin amaçları ortaya konulmuştur. 1999 yılında gerçekleşen Lusaka barış görüşmeleri ve sonrasındaki süreçte çatışmaların engellenmesi için kurulan komiteler bu bölümde incelenmiştir. Barış çabalarının sonuçsuz kaldığı bir dönemde, Laurent-Désiré Kabila'nın uğradığı suikast sonrası, Joseph Kabila'nın başkan olmasıyla yeniden başlayan barış görüşmeleri ve çatışmalara son noktanın Pretoria'da konulması bu bölümde incelenmiştir.



Anahtar Kelimeler: Afrika, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Kongo Savaşları, Afrika Büyük Göller Bölgesi, iç savaşlar.

Abstract:
In this study, Congo Wars were analyzed as a result of economical, political, demographic, social and cultural changes that have occured since the colonization of Congo. Hence, the problems that Kongo experienced during the decolonization and the one party regime era like Africa confronted after Berlin Conference were revealed. After analyzing the causes of conflicts in Congo, policies of the parties and major powers toward Congo during the war were handled.
	In the first chapter, the problems encountered by Congo/Zaire have been identified in the elapsed time the decolonization to the beginning of the conflicts. How effective ideological and geopolitical tensions of Cold War era have been investigated the occurence of these problems. In addition, the debt impasse of  Zaire that entered, where Zaire was articulated to neo-liberal order through structural adjustment programmes in the 1980's, and the deepening economic crisis in the 1990's were analyzed. In 1994, the effects of Rwandan Genocide that causes the death of 800.000 people on Zaire, and Kinshasa's minority policies are other issues discussed in the first chapter.
	Imminent reasons of the Congo Wars and Zaire policies of neighboring countries and the major powers are the subjects of the second chapter. Moreover, the progress of the anti-Mobutu coalition and the structure of government which was established after the Sese Seko Mobutu era led by Laurent-Désiré Kabila was discussed in this chapter.
	In the third chapter, purposes of the countries involved in the Second Congo War and conflicts occured during the war were revealed. Lusaka peace talks which took place in 1999 and the process following comittee which was established to conflict prevention were examined in this chapter. After the assassination of Laurent Désiré Kabila, at a time when the peace effort was fruitless, through that following Joseph Kabila's presidency restarting peace talks and to put the end to the conflicts in Pretoria was examined in this chapter.




Keywords: Africa, Democratic Republic of Congo, Congo Wars, African Great Lakes, civil wars.