60-72 aylık çocukların öz düzenleme becerileri ile zorbalıkla baş etme stratejilerinin incelenmesi
Examining 60-72 month old children's self-regulatory skills and strategies of coping with bullying
Yazar: HİLAL MERCAN
Danışman: PROF. DR. ARZU YÜKSELEN
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran zorbalığı = Peer victimization ; Başa çıkma = Coping ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Zorbalık = Bullying ; Çocuklar = Children ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation skill

Özet:
Araştırma okul öncesi eğitime devam eden 60-72 aylık çocukların öz düzenleme becerileri ile zorbalıkla baş etme stratejilerinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini İstanbul İli Anadolu Yakasında yer alan ilçelerde "okul öncesi eğitim kurumunda eğitimine devam eden 60-72 aylık çocuklar ve öğretmenleri" oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini kolay örnekleme yöntemi ile seçilen İstanbul İli Beykoz, Üsküdar, Ümraniye ilçelerinde yer alan "okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden 60-72 aylık 85 çocuk ve öğretmenleri" oluşturmaktadır. Araştırmada "Demografik Bilgi Formu", "4-6 Yaş Çocuklarına Yönelik Öz-Düzenleme Ölçeği Öğretmen Formu", "Zorbalıkla Baş Etme Stratejileri Problem Hikayeler Formu" kullanılmıştır. Araştırmada karma yöntem kullanılmıştır. Nicel veriler "bağımsız örneklem t testi" ve "tek yönlü varyans analizi" ile nitel veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Çocukların öz düzenleme becerilerinin çocuğun yaşına, okul öncesi eğitim alma süresine, yaşadıkları ilçeye, anne yaşına, anne çalışma durumuna, anne mesleğine, sınıftaki çocuk sayısına göre anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur. Araştırmamızda kızların zorbalıkla baş etmede daha çok aktif ve problem odaklı; erkeklerin ise daha çok kaçınmacı ve duygu odaklı stratejiler kullandıkları bulunmuştur. Araştırmamıza katılan öz düzenleme becerisi yüksek çocukların zorbalıkla baş etmede daha çok aktif ve karma stratejileri; öz düzenleme becerisi düşük çocukların ise daha çok kaçınmacı ve duygu odaklı stratejiler kullandıkları bulunmuştur.  

Anahtar Kelimeler: Akran Zorbalığı, Okul Öncesi Dönem, Öz Düzenleme Becerileri, Zorbalıkla Baş Etme Stratejileri, 60-72 Aylık Çocuklar

Abstract:
This research was conducted to examine the self-regulation skills of 60-72 month old children who attend pre-school education and their strategies for coping with bullying. The universe of this study consists of "60-72 month old children who continue their education in pre-school education institutions and their teachers" in the districts of the Anatolian Side of Istanbul. The sample of the study which were selected by convenience sampling method consists of "60-72 months old 85 children attending pre-school education institutions and teachers of" located in Beykoz, Üsküdar and Ümraniye districts of Istanbul Province. For this mixed method study, data were collected with using "Demographic Information Form", "Self-Regulation Scale for 4-6 Years Old Children Teacher Form", "Coping With Bullying Strategies Problem Stories Form". Quantitative data were analyzed with "independent sample t test" and "one-way analysis of variance", and qualitative data were analyzed with content analysis. It was found that children's self-regulation skills differ significantly according to the age of the child, the duration of preschool education, the district they live in, the age of the mother, the mother's employment status, the mother's profession, and the number of children in the class. Besides, according to results; girls are more active and problem-focused in dealing with bullying. On the other hand, males were found to use more avoidant and emotion-oriented strategies. Moreover, the results show that while the participant children who has high self-regulation skills used more active and mixed strategies in dealing with bullying; children with low self-regulation skills mostly used avoidant and emotion-oriented strategies.

Keywords: Peer Bullying, Preschool Period, Self-Regulation Skills, Coping With Bullying Strategies, 60-72 Months Old Children