Görme engelli ortaokullarda görev yapan fen bilimleri öğretmenlerinin karşılaştıkları zorluklar
Challenges faced by science teachers at schools with the visually handicapped
Yazar: EMİNE DUMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GONCA ÇAKMAK
Dicle Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Fen bilimleri soyut kavramların yer aldığı ve içerik bakımından zengin olan bir alandır. Görme engelli okullarında görev yapan fen bilimleri öğretmenleri bu konuda çeşitli zorluklarla karşılaşmaktadır. Bu zorlukların tespit edilmesi sorunların çözümü ve daha verimli bir eğitim öğretim süreci için oldukça önemlidir. Bu zorluklar görme engelli bireylere eğitim veren öğretmenlerle yapılacak görüşmeler sonucunda belirlenmiş olacaktır. 
Bu araştırma ile görme engelli ortaokullarında görev yapan fen bilimleri öğretmenlerinin yaşadıkları zorlukların tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla 2022-2023 eğitim öğretim yılında Türkiye'nin farklı illerinde görme engelli orta okullarında görev yapan 3 kadın ve 3 erkek fen bilimleri öğretmeni ile görüşme gerçekleştirilmiştir. Çalışmada nitel çalışma yöntemi kullanılmıştır. Durum çalışması deseni ile yürütülen çalışmada veriler araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmıştır. Öğretmenlere özel eğitim alanında aldıkları eğitimler, ölçme değerlendirme süreci, laboratuvar kullanımı, materyal kullanımı okulun fiziki yapısı, okul yönetimi ve veliler ile ilgili yaşadıkları güçlükler doğrultusunda sorular yöneltilmiştir. Yapılan görüşmeler gönüllü katılımcıların izinleri alınarak ses kayıt cihazı ile kaydedilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Analiz sürecinde temalar kategoriler ve kodlar oluşturulmuştur. Yapılan analizler sonucunda mesleki yeterlilikte yaşanan zorluklar, öğrencilerin fen bilimleri dersine karşı ilgileri konusundaki zorluklar, Braille alfabesi kullanımında karşılaşılan zorluklar, görme yetersizliği oranları ile ilgili karşılaşılan zorluklar, dersin işlenişi konusunda yaşanan zorluklar, müfredat ve ders kitapları konusunda yaşanan zorluklar, laboratuvar kullanımı konusunda yaşanan zorluklar, materyal kullanımı konusunda yaşanan zorluklar, Ölçme ve değerlendirme konusunda yaşanan zorluklar, okul yönetimi ve veli konusunda yaşanan zorluklar, okulun fiziki koşulları konusunda yaşanan zorluklar temalarına ulaşılmıştır. Ulaşılan sonuçlar doğrultusunda öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Science is a field that contains abstract concepts and is rich in content. Science teachers working in schools for the visually impaired face various difficulties in this regard. Identifying these difficulties is very important for solving problems and for a more efficient education and training process. These difficulties will be determined as a result of interviews with teachers who teach visually impaired individuals.
With this research, it is aimed to determine the difficulties experienced by science teachers working in visually impaired secondary schools. For this purpose, interviews were conducted with 3 female and 3 male science teachers working in visually impaired secondary schools in different provinces of Turkey in the 2022-2023 academic year. Qualitative study method was used in the study. In the study conducted with the case study design, the data were collected using a semi-structured interview form developed by the researcher. Questions were asked to the teachers in line with the training they received in the field of special education, the measurement and evaluation process, the use of laboratories, the use of materials, the physical structure of the school, the school management and the difficulties they experienced with the parents. The interviews were recorded with a voice recorder with the permission of the volunteer participants. The obtained data were analyzed by content analysis. During the analysis process, themes, categories and codes were created. As a result of the analysis, difficulties experienced in professional competence, difficulties in students' interest in science lessons, difficulties in using Braille alphabet, difficulties in visual impairment rates, difficulties in teaching the lesson, difficulties in curriculum and textbooks, difficulties in using laboratories , difficulties in the use of materials, difficulties in measurement and evaluation, difficulties in school management and parents, difficulties in the physical conditions of the school were reached. Suggestions were made in line with the results obtained.