Üniversitede eğitim-ögretim gören öğrencilerde uluslararası fiziksel aktivite anketinin geçerliligi ve güvenirliği ve fiziksel aktivite düzeylerinin belirlenmesi
A research on reliability and validity of international physical activity questionnaire and determination of physical activity level in university students
Yazar: MELDA ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. HÜLYA ARIKAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Fiziksel inaktivite bir çok kronik hastalıkla ilgili olanevrensel bir sorundur. Bu sorunu değerlendimek için uluslararası karşılaştırmayı sağlayanfiziksel aktivite ölçümleri geliştirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, Uluslararası FizikselAktivite Anketi'nin (IPAQ) Türkçe versiyonunun geçerliği ve güvenirliğini belirlemek vesağlıklı genç erişkin populasyonun fiziksel aktivite düzeyini ortaya koymaktır. Çalışmaya 18-32 yaşları arasındaki 721'i kız ve 376'sı erkek olmak üzere 1097 gönüllü üniversite öğrencisikatılmıştır. IPAQ anketinin kısa ve uzun formunun yapı geçerliği, eş zamanlı geçerliği, kritergeçerliği ve test-tekrar test güvenirliği değerlendirilmiştir. Test-tekrar test güvenirliği içinanket aynı hafta içinde 330 olguda tekrar edilmiştir. Anketin kriter geçerliği için 80 olgudaCaltrac akselerometre ile olan ilişkisi incelenmiştir. Faktör analizinde, kısa formun 4 faktör,uzun formun 12 faktör altında toplandığı görülmüştür. Faktör yüklerinin bütün ağırlıklarınınpozitif yönde korelasyon gösterdiği saptanmıştır. IPAQ kısa ve uzun formları tekrar edilebilir(kısa form için r=0.69, uzun form için r=0.64) ve karşılaştırılabilir veri sağlamaktadır(r=0.66). Kriter geçerliğin kısa formda r=0.30 ve uzun formda r=0.29 olduğu saptanmıştır.Üniversite öğrencilerinin inaktivite prevalansı % 14.8'dir. Yalnızca % 17.7'si sağlık yararısağlayabilecek bir fiziksel aktivite düzeyine sahiptir. Erkek öğrencilerin fiziksel aktivitedüzeylerinin kız öğrencilerden anlamlı olarak daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0.05).Sigara içenlerin fiziksel aktivite düzeyi içmeyenlerden daha yüksek bulunmuştur (p<0.05).Sigara içen ve içmeyen kız ve erkek öğrenciler arasında fiziksel aktivite düzeyi açısındanistatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Vücut kitle indeksi 25 kg/m2'nin altında veüstünde olan olgular arasında fiziksel aktivite düzeyi açısından istatistiksel olarak anlamlı birfark bulunmamıştır (p>0.05). IPAQ anketi kısa ve uzun formları Türkçe versiyonları fizikselaktivite düzeyini belirlemede geçerli ve güvenilirdir. Sağlıklı genç erişkinlerin çok az birbölümü sağlığı koruyacak düzeyde fiziksel aktiviteye katılmaktadır.Anahtar Kelimeler: Fiziksel aktivite, enerji harcaması, anketle değerlendirme, sağlıklı gençyetişkinler

Abstract:
Physical inactivity is a global problem which is related tomany chronic disorders. In order to assess this problem, physical activity scales which giveinternational comparison opportunity have been developing. The aim of this study was todetermine the reliability and validity of Turkish version of International Physical ActivityQuestionnaire (IPAQ), and to investigate physical activity level in healthy young adultpopulation. 1097 volunteer university students, 721 females and 376 males, aged between 18-32 years participated in the study. The short form and long form of IPAQ were evaluated forconstruct validity, concurrent validity, criterion validity, and test-retest reliability. Test-retestreliability was cross-examined on 330 subjects in the same week. For criterion validity, itsrelationship between Caltrac accelerometer was evaluated in 80 subjects. Four interpretablefactors were found in short form and twelve interpretable factors were found in long form. Itwas established that all the factor loads had positive correlation. Both IPAQ short and longforms produced repeatable data (r=0.69 for short form, r=0.64 for long form) and comparabledata (r=0.66). Criterion validity was r=0.30 for short form, and r=0.29 for long form of IPAQ.The inactivity prevalence of university students was 14.8%. Only 17.7% of students? physicalactivity level was sufficient to promote health benefit. Male students? physical activity levelwas significantly higher than that of female students (p<0.05). There was no significantdifference in physical activity levels between smoker and nonsmoker female and malestudents (p>0.05). No significant difference was found in physical activity levels of thesubjects with a body mass index of <25 kg/m2 and â¥25 kg/m2 (p>0.05). Turkish versions ofIPAQ short and long forms are reliable and valid in determining physical activity level.Limited number of healthy young adult participate a physical activity program promotinghealth.Key Words: Physical activity, energy expenditure, questionnaire evaluation, healthy youngpopulation