Sosyal bilgiler öğretmenlerinin sosyal bilgiler öğretiminde karşılaştıkları sorunlara ilişkin öğretmen görüşleri: Muş il örneği
Problems encounteredby social scienceteachers related to the instruction of social sciences course: Case of Muş province
Yazar: ŞERAFETTİN YENER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. KENAN ÇETİN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretim sorunları = Teaching problems ; Öğretmen sorunları = Problems of teachers ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğretmenleri = Primary education teachers

Özet:
Bu araştırma ilköğretim okullarında okutulmakta olan sosyal bilgiler dersinin öğretiminde yaşanan sorunları belirlemek amacı ile 2013-2014 öğretim yılında Muş il merkezinde görev yapan sosyal bilgiler öğretmenlerinin gönüllü katılımları ile gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı bu araştırmada amaç; sosyal bilgiler öğretiminde yaşanan sorunları ortaya çıkarmaktır.   Araştırma için görüşme yapılacak gönüllü katılımcıların görev yaptığı okulların belirlenmesinde, Maksimum Çeşitlilik Örneklemesi; katılımcı öğretmenlerin belirlenmesinde ise amaçlı örneklem yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2013-2014 öğretim yılında Muş ilinde görev yapan sosyal bilgiler öğretmenleri oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise 22 gönüllü katılımcı öğretmen oluşturmuştur. Örneklemin evreni temsil yeterliliği için ölçütler belirlenmiş, bu ölçütlere haiz öğretmenler örneklemi oluşturmuştur.
Elde edilen verilerin analizinde; betimsel analiz ve sürekli karşılaştırma yöntemleri kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda pek çok sorunun varlığı saptanmıştır. Bu araştırmada sosyal bilgiler öğretiminde; öğrenciden, öğretmenden,  ortaöğretime yerleştirme sınavlarından,  yöntem ve tekniklerden,  sosyal bilgiler öğretim programından ve diğer etmenlerden kaynaklanan sorunların varlığı saptanmıştır.
Araştırma beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde; giriş, araştırmanın amacı, araştırmanın önemi ve problem durumu, araştırmanın sınırlılıkları, sayıltılar, terimler ve kısaltmaların tanımlanması konuları işlenmiştir. İkinci bölümde; kuramsal çerçeve ve ilgili araştırmalar ele alınmıştır. Üçüncü bölümde; yöntem, araştırma modeli, çalışma gurubu, veri toplama teknikleri tanıtılmış ve verilerin analizi yapılmıştır.  Dördüncü bölümde; bulgular ve yorumlar, beşinci bölümde ise;  sonuç, tartışma ve önerilere yer verilmiştir.
Sosyal bilgiler öğretiminin niteliğinin arttırılması için sosyal bilgiler öğretmenlerinin karşılaştıkları sorunların çözüme kavuşturulması gerekmektedir. Bunun için bilimsel araştırmalar yapılmalı ve bu araştırmalar ışığında çözüm önerileri sunulmalıdır. Sosyal bilgiler öğretmenleri çeşitli materyallerden veya teknolojik aletlerden faydalanarak öğrencinin üzerinde daha etkili ve kalıcı bir iz bırakabilir. Böylece öğrenci ezberden uzaklaştırılabilir, bilginin öğrencinin zihninde yapılandırılması sağlanabilir ve ders uygulaması sırasında öğrenciden daha fazla verim alınarak daha az sorunla karşılaşılabilir.

Abstract:
Purpose of this study is to determine problems encountered by social science teachers on teaching social science teaching. Study was carried out with social science teachers who were currently working in Muş city center and volunteered to participate in the study during 2013-2014 education and instruction term.  Qualitative research methods are used for both collecting and analyzing the data collected for the study to reveal the problems of social science teaching. To determine participants' schools; maximum diversity sample design is used and purposed sample selection is used for determination of the volunteered teachers. Universe of the study consists of teachers who work in Muş during 2013-2014 education term.  Sample of the study consists of 22 volunteered teachers.  To determine sample qualification for representation of universe sample criteria is determined for the selection of teachers. 
Descriptive analysis and continuous comparison methods are used for evaluation of the obtained data. Evaluations of the data revealed a lot of problems on Instruction of social sciences. These problems are related with students, teachers, high school entrance exam, instructional techniques and methods, social sciences curriculum and other related issues.
Research consists of five parts.  First part includes; introduction and purpose of study, importance of study and problem statement, restrictions of study, hypothesis, terms and abbreviations. Second part includes; literature review, related researches.  Third part includes; method, model of the research, universe and sample, data collection techniques and data analysis.  Fourth part includes; outcome of data and its implications.  Fifth part includes; results, discussion and suggestions. 
To improve quality of social sciences instruction it is necessary to solve problems encountered by social science teachers on teaching social science.  For that scientific researches must be done and solutions must be offered which are based on the light of the researches. Social science teachers can enhance students' learning effectively by using different materials and technologic equipments. By doing that students may be drifted away from memorization and information may be constructed in the minds of students who will have more efficient classes. These will help teachers to encounter fewer problems on social science teaching.