Merhamet yorgunluğunun yoğun bakım hemşirelerinin bakım verici rollerine ilişkin tutumlarına etkisi
The effect of compassion fatigue on intensive care nurses' attitudes towards their caregiving roles
Yazar: MELEK KORKMAZ
Danışman: DOÇ. DR. ALİYE OKGÜN ALCAN
İZMİR BAKIRÇAY ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Araştırma yoğun bakım hemşirelerinin merhamet yorgunluğunun hemşirelerin bakım verici rollerine ilişkin tutumlarına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Tanımlayıcı, retrospektif tipteki bu araştırma Haziran 2021- Ocak 2022 tarihleri arasında yürütülmüştür. Çalışmanın örneklemini internet kullanabilen ve araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 113 yoğun bakım hemşiresi oluşturmuştur. Veriler "Veri Toplama Formu", "Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği (MYKÖ)" ve "Hemşirelerin Bakım Verici Rollerine İlişkin Tutum Ölçeği (HBRTÖ)" aracılığı ile internet üzerinden toplanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis analizi ve Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Hemşirelerin yaş ortalamasının 29,73±6,55 yıl, %69,9'unun (n= 79) kadın ve %66,4'ünün (n=75) lisans mezunu olduğu belirlenmiştir. Bu araştırmada yoğun bakım hemşirelerinin MYKÖ toplam puan ortalaması 62,29±23,44, ölçeğin alt boyutlarından ikincil travma boyutu puan ortalaması 22,20±10,30 ve mesleki tükenmişlik boyutu puan ortalaması 40,09±15,33 bulunmuştur. HBRTÖ toplam puan ortalaması 65,20±14,48, ölçeğin alt boyutlarından hemşirenin özbakım gereksinimlerinin giderilmesi ve danışmanlık rolüne ilişkin tutum alt boyutu puan ortalaması 28,78±6,59, hemşirenin bireyi koruma ve haklarına saygılı olma rolüne ilişkin tutum alt boyutu puan ortalaması 16,79±4,16 ve hemşirenin tedavi sürecindeki rollerine ilişkin tutum alt boyutu puan ortalaması 19,63±4,47'dir. MYKÖ toplam puanı ile HBRTÖ toplam puanı arasında negatif yönlü, zayıf ilişki olduğu ancak bu ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlenmiştir (r= -0,062 p= 0,513).
Sonuç: Yoğun bakım hemşirelerin merhamet yorgunluğu düzeyinin orta ve hemşirelerin bakım verici rolüne ilişkin tutumlarının ise yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yoğun bakım hemşirelerinin merhamet yorgunluğu düzeyi arttıkça bakım verici rolüne ilişkin tutumlarının azaldığı belirlenmiştir.

Abstract:
Objective: The study was conducted to examine the effect of compassion fatigue of intensive care nurses on nurses' attitudes towards their caregiving roles.
Method: This descriptive, retrospective study was conducted between June 2021 and January 2022. The sample of the study consisted of 113 intensive care nurses who could use the internet and voluntarily agreed to participate in the study. Data were collected via the internet using the "Data Collection Form", "Compassion Fatigue Short Scale (CFSS)" and "Attitude Scale for Nurses in Caregiving Roles (ASNCR)". Descriptive statistics, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis analysis and Pearson correlation analysis were used in the analysis of the data obtained from the research.
Results: It was determined that the mean age of the nurses was 29,73±6,55 years, 69,9% (n= 79) were female and 66,4% (n= 75) were undergraduate graduates. In this study, the mean CFSS score of the intensive care nurses was 62,29±23,44, the mean score of the secondary trauma dimension was 22,20±10,30, and the mean score of the occupational burnout dimension was 40,09±15,33. Total ASNCR average score is 65,20±14,48, the mean sub-dimension score  of the attitude meeting the nurse's self-care needs and the counseling role is 28,78±6,59, the mean sub-dimension score of the attitude of the nurse's role of protecting the individual and respecting his rights is 16,79±4,16, and the role of the nurse in the treatment process. It was determined that there was a negative and weak relationship between the total score of CFSS and the total score of ASNCR, but this relationship was not statistically significant (r= -0,062 p= 0,513).
Conclusion: It was determined that the level of compassion fatigue of intensive care nurses was moderate and the attitudes of nurses towards the caregiver role were high. It was determined that as the level of compassion fatigue of intensive care nurses increased, their attitudes towards the caregiver role decreased.