Kamu ihale mevzuatında teminat: Kamu İhale Kurumu ve yargı kararları ışığında değerlendirilmesi
The guarantee in public procurement legislation: Assessment in light of the Public Procurement Authority and judicial decisions
Yazar: CENGİZHAN YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. NESLİHAN COŞKUN KARADAĞ
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Ticari hayatının önemli bir parçası olan kamu alımlarının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununda (KİK) hüküm altına alınan temel ilkeler çerçevesinde objektif bir yarışma ortamı içerisinde gerçekleştirilmesi, ancak idare ile istekliler arasında risklerin sağlıklı ve net bir şekilde belirlenerek bu risklerden koruma sağlayacak uygun finansal aracın bulunması ve bir güven ortamının sağlanması ile verimli sonuçlar doğurabilecektir. Zira hayatın doğal akışı içerisinde gerek ihale sürecinin akış şemasını bozmaya yönelik eylem veya davranışlarda bulunan gerekse taahhüdünü uygun şeklinde tamamlayamayan istekliler var olabilmektedir.
İdareler, ihale süreci ve müteakip sözleşme süreçlerinde ortaya çıkması muhtemel bu tarz risklerden kendilerini korumak, kamu zararının önüne geçmek ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlayarak ihtiyaçların zamanında karşılanmasını temin etmek amacıyla isteklilerden birtakım güvenceler talep etmektedir. Teminat adı verilen bu güvenceler, istekliler tarafından başta KİK ve ikincil mevzuatta belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde hazırlanıp başta ihaleye katılım şartı olarak, sonrasında ise sözleşme imzalanmasının bir şartı olarak idarelere sunulmaktadır. Kamu ihalelerinde kullanılan teminatlar; geçici teminat, kesin teminat, ek kesin teminat ve avans teminatlarıdır. İhale birimlerinde görev alan kamu personelinin ve firmaların, teminatlar ve uygulamaları hakkında bilgi sahibi olması, her iki tarafın da idari yaptırımlarla ve mali sorumlulukla karşılaşmamaları açısından önemlidir.
Çalışma kapsamında teminat konusu, kamu ihale hukuku kapsamında taraflar ve arasındaki ilişki, teminatların ödenmesi ve ödeme aşamasında ortaya çıkan uyuşmazlıklar, rücu ilişkisi, zamanaşımı gibi problemler çerçevesinde ele alınacak, uygulamada yaşanan birtakım uyuşmazlıklara açıklık getirilip, çözüm yolları doktrinde yer alan görüşler, kamu ihale kurumu ve yargı kararları çerçevesinde irdelenecektir.

Abstract:
Public procurement, which is an important part of its commercial life, should be carried out in an objective competition environment within the framework of the basic principles set forth in the Public Procurement Law No. 4734 (Public Procurement Law). will yield fruitful results with the establishment of an environment of trust. Because, in the natural flow of life, there may be bidders who act or behave to disrupt the tender process, or who fail to complete their commitments properly.
Administrations demand certain assurances from the bidders in order to protect themselves from such risks that may arise during the tender process and subsequent contracting processes, to prevent public damage and to ensure that the needs are met on time by ensuring the efficient use of resources. These guarantees, called guarantees, are prepared by the bidders within the framework of the procedures and principles specified in the Law No. 4734 and the secondary legislation, and are presented to the administrations as a condition of participation in the tender and then as a condition of signing the contract. Guarantees used in public tenders; bid bonds, performance bonds, additional performance bonds and advance bonds. It is important that the public personnel and companies working in the tender units have information about the guarantees and their applications, so that both parties do not face administrative sanctions and financial responsibilities.
Within the scope of the study, the subject of guarantee will be discussed within the framework of problems such as the relationship between the parties and the parties within the scope of public procurement law, the payment of guarantees and the disputes arising during the payment phase, the recourse relationship, the statute of limitations. and will be examined within the framework of judicial decisions.