Düzce ilinde avlanılan tatlı su ve deniz balıkları ile musluk sularında ağır metal düzeyleri
Heavy metal levels in sea and fresh fish fished in Düzce and in tap waters
Yazar: FİLİZ BOLU
Danışman: DOÇ. DR. ATİLLA SENİH MAYDA
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Ağır metaller = Heavy metals ; Balıklar = Fishes ; Balıkçılık = Fisheries ; Düzce = Düzce ; Su = Water ; Tatlı su balıkları = Freshwater fishes ; İçme suyu = Drinking water

Özet:
Amaç:
Eylül 2014-Ağustos 2015 tarihleri arasında gerçekleştirilen bu çalışmada Düzce İl'inde musluk sularında ve halkın tüketimine sunulan balıklarda ağır metallerin düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem:
Balıkçı tezgahından alınan deniz balıkları ve farklı alabalık üretim tesislerinden alınan alabalıklar ile 14 noktadan toplanan musluk sularında bor (B), alüminyum (Al), skandiyum (Sc), vanadyum (V), krom (Cr), mangan (Mn), demir (Fe), kobalt (Co), nikel (Ni), bakır (Cu), çinko (Zn), arsenik (As), selenyum (Se), stronsiyum (Sr), molibden (Mo), gümüş (Ag), kadmiyum (Cd), kalay (Sn), antimon (Sb), baryum (Ba), civa (Hg),  kurşun (Pb) ve Bizmut (Bi) düzeyleri incelenmiştir. Metal düzeylerinin analizinde ICP-MS cihazı kullanılmıştır. 
Bulgular:
Çalışmada bazı aylarda kurşun, kadmiyum, arsenik, civa ve çinko elementlerinin deniz balığı türlerinden bazılarında ve alabalık numunelerinde Türk Gıda Kodeksi'nde yer alan sınır değerlerin üstünde bulunduğu saptanmıştır. Musluk suyu numunelerinde ise bazı aylarda bazı numunelerin alüminyum ve demir elementleri bakımından Dünya Sağlık Örgütü tarafından aşılmaması önerilen üst sınırları aştığı görülmüştür.
Sonuç ve Öneriler:
Bu verilere göre bölgede avlanan balıkların metal yükü açısından sağlık sorunlarına yol açabileceği düşünülmektedir. Yüksek metal düzeylerinin saptandığı aylarda analizler tekrarlanarak, önemli bir protein kaynağı olan balıkların ağır metal kirliliğinden etkilenmemesi için gerekli önlemler alınmalıdır.

Abstract:
Objective:
This study which was carried out between September 2014-August 2015 aimed to determine the heavy metal levels in fish and tap waters.
Materials and methods:
Thelevels of bor (B), aluminium (Al), scandium (Sc), vanadium (V), chromium (Cr), manganese (Mn), iron (Fe), cobalt (Co), nickel (Ni), copper (Cu), zinc (Zn), arsenic (As), selenium (Se), strontium (Sr), molybdenum (Mo), silver (Ag), cadmium (Cd), tin (Sn), antimony (Sb), barium (Ba), mercury (Hg),  lead (Pb) and bismut (Bi) in sea fish from the traditional open fishmarkets, in salmon samples collected from 5 different fish farms and in tap water samples from 14 locations were investigated. Inductively Coupled Plasma-Mass Spectrometer (ICP-MS) was used to determine the metal concentrations.
Results:
In this study the lead, cadmium, arsenic, mercury and zinc levels in some sea fish and salmon samples were found to be higher than legal limits proposed by Turkish Food Codex. Some of the tap water samples contain aluminium and iron above the limits set by World Health Organisation.
Conclusion and Recommendations:
It is considered that the consumption of the fish from this location may be cause adverse health effects due to the heavy metal pollution. The analyse can be repeated on high measured months and needed precautions must be taken to protect the fish which are important source for protein in order not to get affected from heavy metal pollution.