Göltaş (Isparta) kireçtaşı ocağında darbeli delme performans analizi ve uygun uç seçimi
Evalution of percussive drilling in Göltaş (Isparta) limestone quarry and selection of suitable bit
Yazar: CANGİR ERİNÇ KOÇÇAZ
Danışman: PROF. DR. RAŞİT ALTINDAĞ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Bir maden işletmesinde maliyet teşkil eden parametrelerin başında hammadde temini gelmektedir. Hammadde üretim maliyetlerinin en önemli parametrelerinden biri de patlatma deliklerinin delinmesi işidir. Delme işlemlerinde istenen verimde çalışılmaması durumunda hem işletmede iş organizasyonu hem de üretim maliyeti önemli ölçüde olumsuz yönde etkilenecektir. Özellikle, gerek yanlış uç tipinin seçiminden kaynaklanan olumsuzluklar gerekse yanlış çalışma parametre seçimi, üretim maliyetlerini arttırıcı ve iş planlarında gecikmelere neden olan etkenler olmaktadır. Çalışılan formasyonun değişkenliği göz önünde bulundurulduğunda kullanılan delici ucun kullanım ömrü boyunca en etkin biçimde kullanılması gerekmektedir.

Kayaç delinebilirliğinde delinen kayacın dokusu, kuvars mineral içeriği, mineral tane boyutu gibi mineralojik ve petrografik özelliklerinin yanında kayacın dayanımı, sertliği gibi fiziksel ve mekanik özellikleri de etkili olmaktadır.
Çalışma kapsamında Göltaş (Isparta) Kireçtaşı Ocağında yapılan delme işlemi incelenecek ve yapılan işin verimliği incelenecektir. Sahada delme işleminin verimliğini tanımlamak adına ölçümler alınacak ve kronometreaj çalışmaları yapılacaktır. Ayrıca delme işlemini gerçekleştiren makineye uygun farklı tasarımlara sahip uçlar kullanılarak bunun delme verimi üzerindeki etkisi araştırılmaya çalışılacaktır.

Ayrıca araziden alınan numuneler üzerinde laboratuar ortamında hem kayacın fiziksel ve mekanik özellikleri hem de delinebilirlik özelliklerini belirlemek adına deneyler yapılacaktır.Bu çalışmada Göltaş (Isparta) Kireçtaşı Ocağında yapılan delme işleminin performansı ortaya konmaya hem de uygun uç tipinin seçilip seçilemediği ortaya konmaya çalışılacaktır.
Anahtar Kelim eler: Delici Uç, İlerleme Hızı, Delme Oranı İndeksi (DRI)

Abstract:
Raw material supply is an important and highly priority cost for mining operation. One of the most significant parameters of the production costs of raw materials is a matter of drilling of blast holes. If drilling operation does not work efficiently, nor business?s organization of work neither production cost are effected significantly as a negative direction.Especially, both selection of wrong type of bit and choose of wrong working plan are increased to production cost and cause to postponing working schedule variability of working formation is changeable so drill tip should be used more efficiently.

In Penetrability of the rock, rock texture which is drilled, quartz mineral content, mineralogical and petrographic characteristics such as mineral grain size and as well mechanical and physical characteristics such as strength and hardness of rock are effective Drilling operation and efficiency of work will be analyzed in working under the Goltas (Isparta) limestone quarry. In the field, measurements will be taken for describing of drilling process efficiency. Time studies will be done with chronometer. In additionally, different design of bit will be used for the machine which is operated for drilling and effect on the efficiency of drilling will be investigated

In the other hand, in the laboratory, samples which are taken from field will be experimented for describing for both the physical and mechanical properties of rock drillability and characteristics of rock drillability.In this study, in working under the Goltas (Isparta) limestone quarry, both performance of drilling process and the appropriate type of bit will be revealed.
Keywords: Drill Bit, Penetration Rate, Drilling Rate Index (DRI)