Manisa Yazma Eserler Kütüphanesi'ndeki XVI. yüzyıl Kur'an-ı Kerim cildlerindeki motiflerin farklı yüzeylerdeki kullanımı
Manisa writing works literature XVI. utilization of motifs in different surfaces in the curses of the Kur'an-i Kerim century
Yazar: MESUDİYE SARIGÖL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZGÜN CAN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Geleneksel Türk El Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: El Sanatları = Crafts
Dizin: 16. yüzyıl = 16. century ; Cilt sanatı = Book binding ; El sanatları = Handicrafts ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Manisa = Manisa ; Motifler = Motifs ; Türk el sanatları = Turkish handcrafts ; Yazma eserler = Manuscripts

Özet:
Milleti millet yapan değerlerin başında kimlik ve kültür gelmektedir. Kültür
ise sanat ve bilimin sentezinden oluşmaktadır. Sanatın ise birçok tanımı vardır ve en
genel tanımı itibariyle sanat, insanın kendi iç ve dış dünyasına ait olan duygu ve
düşüncelerini güzel ve estetik bir şekilde farklı objelerle ifade etmesidir. Her
medeniyet kendi kültürünü, inançlarını, duygularını, değerlerini ve gücünü
simgeleyerek kalıcı olmak için sanat eserleri üretmiştir. Bu sanat eserleri aynı
zamanda o medeniyet hakkında önemli bir belge niteliği taşımaktadır. Bu bağlamda
Türk kültüründe yer alan geleneksel el sanatlarımızdan cilt sanatı örnek olarak
verilebilir.Cilt; kitap sayfalarını bir arada tutmak için yapılır. Ayrıca korumak amacıyla
da yapılmıştır. Kitap kapaklarının ve içeriğinin tezhip desenleriyle süsleme yapılarak
görünümü zenginleştirilmesiyle de süsleme sanatları içinde; yerini almıştır. Klâsik
dönem - Kanûnî Sultan Süleyman Devri (1520-1566) bu sanatların motif, renk ve
üslûp bakımından en parlak ve gösterişli dönemidir.
Günümüzde teknolojide yaşanan gelişmelerden dolayı örneğin e-kitapların
çıkması ve kullanılması, ekonomik sıkıntılar, cilt sanatının da diğer el sanatları gibi
geri planda kalmasına neden olmuştur. Çünkü cilt sanatında altın ve deri gibi pahalı
malzemelerin kullanılması ekonomik anlamda sanatçıyı zorlamaktadır. Bu konuda
iv
yetişmiş uzman ve ustaların da azalmış olması ayrıca bir başka olumsuz etken olarak
karşımıza çıkmaktadır.
Bu çalışmanın amacı, binlerce yıldır var olan bu sanatın yapılmasında
harcanan yoğun el emeği ve uzun süreyi, günümüz teknolojisini kullanarak daha
pratik ve daha az zaman alacak şekilde uygulamaktır. Ayrıca günlük yaşamda hemen
hemen her alanda kullanışlı hale getirmek ve kaybolmaya yüz tutan bu sanatın
unutulmamasını sağlamaktır.
Bu çalışmada XVI. yüzyıl dönemi cilt sanatına ait motif, desen, bezeme
unsurları, üslûpları ve renk bilgileri ile ilgili alan araştırması yapılacak sonra elde
edilen veriler teknolojiyle birleştirilip işlenerek farklı materyaller ve alanlara
uygulamaları yapılacaktır.

Abstract:
The identify and culture comes the first values at a nation to be a nation. The
culture consist of the synthesis of art and science. The art has a lot of descriptions
and the most widely-used description of art, the person express emotions and
opinions to be owned by him/herself inner and outer world, by the way of artistic
and pleasent with different objects. Every civilitazion producted art objects to stay
around by symbolizing own culture, believes, emotions, values and authority.
Also,these art objects are rated as the important document about that civilization.In
this context, Bookbinding from national handcrafts are taken place at Turkish
Culture are given an example.
Skin; to keep book pages together. It was also made to protect. The
decoration of the book covers and the contents of the book are decorated with
decorative designs. has taken its place. The Classical Period - Süleyman the Sufi
(1520-1566) is the most brilliant and glamorous period in terms of motif, color and
style of these arts.
Today, due to developments in technology, for example, the emergence and
use of e-books has caused economic troubles and skin art to remain on the back as
other crafts. Because of the use of expensive materials such as gold and leather in the
art of skin, the artist is pushing economically. The fact that the number of trained
experts and masters have also decreased in this regard has also proven to be another
negative factor.The aim of this working, spending intense handicrafts and long time to make
this art existed for thousands of years, apply more practice and less time wasted
using by contemporary technology. Additionally, in daily life this art nearly makes
handy ever area and not to cause everyone to forget after a while this art lost.
At this Project, an area research will be made concerned with the motif,
pattern, items of ornament, styles and knowledges of colour of 16th century period
book binding art. Then obtained datas put together and processed by technology will
make applications to different materials and areas.