Kanal tedavisi öncesi ve sonrasında uygulanan farklı radyoterapi dozlarının dişlerin kırılma direncine etkisi: in vitro çalışma
Effect of different radiotherapy doses applied before and after root canal treatment on the fracture resistance of the teeth: An in vitro study
Yazar: ÖZGÜN GÜLDEREN
Danışman: DOÇ. DR. ESMA SARIÇAM
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Kanal Tedavisi Öncesi ve Sonrasında Uygulanan Farklı Radyoterapi Dozlarının 
Dişlerin Kırılma Direncine Etkisi: in vitro çalışma 
Bu in-vitro çalışmada, AH Plus (AHP) ve AH Plus Bioceramic (AHPB) kök 
kanal patlarıyla dolumu yapılmış maksiller anterior dişlerin kırılma direncine, kanal 
tedavisi (KT) öncesi ve sonrası uygulanan radyoterapi (RT) dozunun etkisini 
araştırmak amaçlanmıştır. 
Çekilmiş 110 adet insan maksiller keser diş RT uygulama dönemi ve dozuna 
göre eşit olarak rastgele 5 temel gruba ayrıldı (n=22): kontrol (RT uygulanmamış), 60 
Gy RT öncesi KT, 60 Gy RT sonrası KT, 70 Gy RT öncesi KT, 70 Gy RT sonrası KT. 
Daha sonra bu gruplar kanal dolgu patına göre 2 alt gruba ayrıldı: AH Plus ve AHPB. 
Dişlerin endodontik giriş kavitesi preparasyonu sonrası, kök kanalları ProTaper Next 
eğeleri ile X4'e kadar genişletildi. Dişler lateral kondenzasyon yöntemi ile AHP ve 
AHPB patları ile dolduruldu. Tüm bu endodontik prosedürler RT öncesi KT grupları 
için ışınlama işlemi öncesi, RT sonrası KT grupları içinse ışınlama işlemi sonrası 
uygulandı. Dişlerin kökleri soğuk akrilik kalıplara gömüldü. Dişlere, Universal Test 
Cihazı altında dişler kırılana kadar kuvvet uygulandı. Dişleri kırmak için gereken 
kuvvet Newton (N) olarak kaydedildi. İki grubun karşılaştırılmasında t-testi, ikiden 
fazla grubun karşılaştırılmasında ANOVA testi kullanıldı. İstatistiksel anlamlılık 
düzeyi p<0,05 olarak belirlendi. 
Yetmiş Gy dozda RT uygulaması sonrası AHPB ile doldurulan grup, AHP ile 
doldurulan gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha düşük kırılma 
dayanımı gösterdi. (p<0,05). Yetmiş Gy RT sonrası AHPB ile dolumu yapılan grup, 
70 Gy RT öncesi AHPB ile dolumu yapılan (p<0,001) ve RT uygulanmadan AHPB 
ile doldurulan gruplardan (p<0,001) istatistiksel olarak anlamlı seviyede daha düşük 
kırılma direnci gösterdi. Diğer tüm ikili karşılaştırmalar arasında istatistiksel olarak 
anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). 
RT dozu, uygulandığı dönem ve kök kanal dolgu patının dişlerin kırılma 
dayanımı üzerine etkisi olduğu görüldü.

Abstract:
Effect of Different Radiotherapy Doses Applied Before and After Root Canal 
Treatment on the Fracture Resistance of the Teeth: an in vitro study 
This in-vitro study aimed to investigate the effect of radiotherapy (RT) dose 
applied before and after root canal treatment (RCT) on the fracture resistance of 
maxillary anterior teeth filled with AH Plus (AHP) and AH Plus Bioceramic (AHPB) 
root canal sealers. 
One hundred and ten extracted human maxillary incisor teeth were randomly 
divided into 5 basic groups equally (n = 22) according to the RT application time and 
dose: control (non-irradiated), 60 Gy before RCT, 60 Gy after RCT, 70 Gy before 
RCT, 70 Gy after RCT. These groups were then divided into 2 subgroups according to 
the root canal filling paste: AHP and AHPB. After endodontic access cavity 
preparation of the teeth, the root canals were prepared upto X4 with ProTaper Next 
files. The teeth were obturated with AHP and AHPB sealers using lateral condensation 
method. All these endodontic procedures were performed before irradiation procedure 
for the pre-RCT groups and after irradiation procedure for the post-RCT groups. The 
roots of the teeth were embedded in cold acrylic molds. The Universal Testing Device 
was used for fracture test. The force required to break the teeth was recorded in 
Newtons (N). t-test and ANOVA test were used for statistical analyzes. Statistical 
significance level was determined as p<0,05. 
After RT application at a dose of 70 Gy, the group filled with AHPB showed 
statistically significantly lower fracture strength than the group filled with AHP 
(p<0,05). The group that was filled with AHPB after RT application at a dose of 70 
Gy caused a statistically significant lower fracture resistance than the group that was 
filled with AHPB before 70 Gy RT (p<0,001) and the non-irradiated and filled with 
AHPB group (p<0,001). There was no statistically significant difference between all 
other pairwise comparisons (p>0,05). 
It was observed that RT dose, application period and root canal filling paste 
had an effect on the fracture strength of the teeth.