Sıvı çelik üretim metalurjisinde kalsiyum elementinin çelik içerisinde çözünürlüğünün araştırılması
Investigation of the solubility of calcium element in liquidsteel production metallurgy
Yazar: EYÜP VEYSEL ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN ŞEVİK
Mersin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering

Özet:
Çelik üretiminde kimyasal analiz süreci; çeliğin sıvı formu ile yapılabilmektedir. Sıvı çelik üretim metalürjisinde; kimyasal analizin arzu edilen boyuta getirilmesiyle, çelik kalitesine uygun kullanım alanı kazandırılır. Sıvı çelik üretiminin işlem sürecinde; reaksiyonlar sonucu oluşan, pota refrakterinden geçen ve curuf yapısından sıvı çelik içerisine geçen metalik olmayan inklüzyon yapılar, çeliğin nihai kullanım alanlarında malzemenin mekanik özelliklerini kısa ve uzun vadede etkileyebilmektedir. Oluşan bu yapıların, katılaşma sonrası çelik içerisinde aktif rol oynamasının ve malzeme kalitesini düşürmesinin önüne geçilmesi için; sıvı çelik içerisine kalsiyum elementinin enjeksiyonu yapılmaktadır. Kalsiyum elementi ile sıvı çelik içerisinde, ergime noktası daha düşük ve yapısal formu katılaşma sonrası haddelenebilen (süreksizlik yaratmayan) inklüzyon yapılar oluşturulmakta ve sıvı çeliğin metalik olmayan inklüzyonlardan temizliği sağlanabilmektedir. 
Bu çalışmanın öncelikli amacı; kalsiyum elementinin, sıvı çelik içerisinde çözünme davranışlarının, kimyasal analiz süreçleri ile takip edilmesi ve buna bağlı olarak temiz çelik üretiminin sağlandığı koşulların araştırılması olmuştur. Çelik içerisinde bulunan %Ca elementinin; malzeme formlarına göre değişkenlik gösterdiği durumlar, kimyasal analiz ve mikro yapı testleri ile kıyaslamalı olarak takip edilmiştir. Sıvı çelik kimyasal analizine (çelik kalitesine) göre oluşturulan değişkenler ile çözünmüş %Ca miktarlarının araştırması yapılmıştır. Bu şekilde; temiz çelik üretim prosedürünün, yeterliliğinin ve verimliliğinin gözlemlenmesi sağlanmıştır.

Abstract:
Chemical analysis process in steel can be made with the liquid form of steel. In liquid steel production metallurgy; By bringing the chemical analysis to the desired size, the steel quality is produced a suitable usage area. Liquid steel production process; Non-metallic incorporation structures passing from the crucible refractories and the slag structure into the liquid may affect the end use area of the steel, the physical properties of the production, short and long-term mechanical rules. In order to prevent these structures from playing an active role in the steel after solidification and reducing the confidentiality of the material; The amount of element in the liquid steel is filled with the calcium element, inks with a lower melting point and a durable formula that can be rolled after solidification (not creating discontinuities) are formed in liquid steel, and liquid steel cleaning (refining) can be achieved. 
The purpose of these investigation is; It has been in the regions where the conditions where the dissolution rates of the calcium element and liquid steel were monitored by the analysis of chemical parts and, accordingly, clean steel production was achieved. %Ca element found in steel; Situations that vary depending on material forms are followed comparatively with chemical analyzes and microstructure tests. Variables and dissolved Ca amounts were investigated according to steel quality. In this way; Observation of clean steel procedure, adequacy and processes was ensured.