Broyler rasyonlarına farklı düzeylerde ilave edilen ginseng bitkisinin besi performansı, immun sistem ve bazı kan parametreleri üzerine etkisi
Effects of different levels of ginseng plant addition to broiler diets on performance, immune system and some blood parameters
Yazar: YAVUZ YENER
Danışman: PROF. DR. İRFAN ÇOLPAN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Besi performansı = Fattening performance ; Etlik piliç = Broiler chickens ; Etlik piliç performansı = Broiler performance ; Etlik piliç rasyonları = Broiler rations ; Hemoglobinler = Hemoglobins ; Kanatlı yemleri = Poultry feeds ; Panax = Panax ; İmmün sistem = Immune system

Özet:
Broyler Rasyonlarına Farklı Düzeylerde İlave Edilen Ginseng Bitkisinin Besi Performansı, İmmun Sistem ve Bazı Kan Parametreleri Üzerine Etkisi 
Bu araştırma; karma yemlere farklı düzeylerde ginseng bitkisi ilavesinin, broylerlerde yem tüketimi, canlı ağırlık artışı, yem dönüşüm oranı, karkas randımanı, relatif iç organ ağırlıkları, yaşama gücü, Avrupa Üretim Etkinlik Faktörü, aşılama antikor titresi, bağırsak mikrobiyolojisi ve bazı kan parametreleri üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. 
Araştırma, 224 adet günlük Ross 308 erkek broyler civciv ile 38 gün sürdürülmüştür. Civcivler 1 kontrol ve 3 deneme olmak üzere 4 gruba ayrılmıştır. Her bir deneme grubunun karma yemine 75mg/kg, 150mg/kg ve 225 mg/kg ginseng bitkisi ilave edilmiş, kontrol grubu karma yemine ise ginseng bitkisi katılmamıştır. Gruplar karşılaştırıldığında, canlı ağırlık, canlı ağırlık artışı, yem tüketimi, yemden dönüşüm oranı, yaşama gücü, Avrupa Üretim Etkinlik Faktörü ve karkas randımanı bakımından farklılık gözlenmemiştir. Denemenin son üç gününde karma yeminde 225 mg/kg ginseng bitkisi olan grupta canlı ağırlık artışı, kontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur (P=0.003). Karma yeme 225 mg/kg ginseng bitki ilavesi relatif dalak ve taşlık ağırlıklarında artışa yol açmıştır (P<0.05). Karma yemlere ginseng bitki ilavesi kan serumunda albumin, globülin, kreatinin, üre, trigliserit, toplam kolesterol, HDL, LDL, ALT, AST, ALP ve GGT düzeyleri ile serum antikor titresi üzerinde farklılık yaratmamıştır. Eritrosit (RBC), hemakokrit, lenfosit ve trombosit dağılım genişliğinde karma yeme ginseng bitki tozu ilavesiyle farklılığın görülmediği, hemoglobin, RBC dağılım genişliği (RDW) ve RBC deki hemoglobin yoğunluğu (MCHC) değerlerinde ise gruplar arasında farklılıkların olduğu gözlenmiştir (P<0.001). Karma yeme ginseng ilavesiyle denemenin son gününde sekum Laktobacillus spp. sayısında artış (P<0.001) saptanırken, koliform ve total Aerob bakteri sayılarında ise bir değişikliğin olmadığı görülmüştür. 
Sonuç olarak, karma yemlere ilave edilen ginseng bitkisinin; sekum mikroflorasında Lactobacillus spp. üremesine katkı sağladığı, hemoglobin miktarını artırdığı ve son üç günde canlı ağırlık artışına olumlu katkı sağladığı tespit edilmiştir. Bu amaçla broyler rasyonlarına 150 mg/kg ginseng bitkisi ilavesinin yeterli olacağı kanısına varılmıştır.    
Anahtar Kelimeler: Broyler, Ginseng, İmmun Sistem, Kan parametreleri,  Performans

Abstract:
Effects of Different Levels of Ginseng Plant Addition to Broiler Diets on Performance, Immune System and Some Blood Parameters 
This research was conducted to investigate the effects of dietary supplementation of different levels of ginseng plant powder on broiler feed intake, body weight gain,  feed conversion rate, carcass yield, relative organ weights, survival rate, European Production Efficiency Factor, antibody titer, cecum microflora and some blood parameters.  
The study was completed in 38 days on 224 Ross 308 daily male broiler chicks. Chicks were divided into 1 control and 3 treatment groups.  75 mg/kg, 150 mg/kg and 225 mg/kg ginseng plant powder were added to the basal diet of each treatment groups. The ginseng plant was not added to the control diet. There were no differences in terms of body weight, body weight gain, feed intake, feed conversion rate, survival rate, Europen Production Efficiency Factor and carcass yield. In the last three days of the experiment body weight gain was found higher in control group than 225 mg/kg ginseng plant powder group in basal diet (P=0.003). Addition of 225 mg/kg of the ginseng plant powder increased the relative weight of spleen and bursa of Fabricius (p<0.05). Ginseng plant powder supplementation didn't affect albumin, globulin, creatinine, urea, triglyceride, total cholesterol, HDL, LDL, ALT, AST, ALP, GGT and antibody titers in blood serum. There were no differences in erythrocyte, hemacocrit, lymphocyte and platelet distribution width (PDW) (P> 0.05) with ginseng plant powder sıpplementation, however hemoglobin, RBC distribution width (RDW) and RBC hemoglobin concentration (MCHC) in groups were affected significantly (P <0.001). On the last day of the experiment Laktobacillus spp. (P <0.001) was increased, Coliform and Total Aerob bacteria numbers were not changed with ginseng addition. 
As a result addition of ginseng plant powder to the diets contributed to the growth of Lactobacillus spp. in the caecum microflora and increased the level of hemoglobin and contributed positively to the increase in body weight gain in the last three days. For this purpose 150 mg/kg ginseng plant may be sufficient. 
Keywords: Blood Parameters, Broiler, Ginseng, Immune System, Performance