Preemptif renal transplant hastalarında kardiyovasküler olay gelişme sıklığı ve ilişkili faktörlerin saptanması
Frequency of cardiovasculer event development and related factors in preemptive renal transplant patients
Yazar: ESMA ESEROĞLU
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN ÇETİNKAYA
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Nefroloji = Nephrology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Glomerüler filtrasyon hızı = Glomerular filtration rate ; Hemoglobinler = Hemoglobins ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Kardiyovasküler sistem = Cardiovascular system ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Kardiyovasküler hastalıklar tüm dünyada her iki cinsiyette de en sık ölüm nedenidir. kronik böbrek yetmezliği prevelansı her yıl artmakta olan önemli bir halk sağlığı problemidir ve bu hasta grubunda da en sık ölüm nedeni; genel popülasyondan yaklaşık 10 kat fazla risk ile kardiyovasküler hastalıklardır. Renal transplantasyon ile bu risk azalmakla birlikte topluma oranla 3-5 kat daha fazla olduğu saptanmıştır. Renal transplantasyon ile renal rezervi ve hayat kalitesi düzelen hastalarda kardiyovasküler olay gelişme riskini öngörülebilirse, önlemleri alarak ve erken müdahalede bulunularak morbidite ve mortalite azaltılabileceği düşünülmektedir. Renal transplantasyon sonrası kardiyovasküler olay gelişiminde diyalize girmek ve bilinen kardiyovasküler hastalığı olmak yüksek risk içerdiği bilindiğinden preemptif ve daha önce kardiyovasküler hastalık öyküsü olmayan hasta grubunda takiplerde kardiyovasküler olay gelişme sıklığı ve etkileyen faktörleri tespit edilmesi amaçlanmıştır.
Bu çalışmaya Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Kliniği'nde 01 Ocak 2007 ile 31 Aralık 2017 arasında preemptif renal transplantasyon yapılan 336 hasta dahil edilmiştir. Retrospektif olarak hastane online sistemleri ve organ nakli hasta dosyaları üzerinden veriler toplanmıştır.
Hastaların %5,1'inde kardiyovasküler olay geliştiği tespit edilmiştir. Transplantasyon öncesinde vücut kütle indeksinin > 25 kg/m2 üzerinde olanlar, hemoglobin > 10 mg/dl'nin üzerinde olanlar ve GFH > 10 ml/dk/1,73 m² olanlarda kardiyovasküler olay gelişimi istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p< 0,05). Cox regresyon analizi ile değerlendirildiğinde sadece VKI ve GFH'ın bağımsız risk faktörleri olduğu saptanmıştır. Kalsiyum, fosfat, parathormon, crp, idrar protein / kreatinin oranı, ekokardiyografi ile sol ventrikül hipertrofisi lehine bulgu saptanması ile istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmamıştır (p> 0,05).
Çalışmaya alınan hastaların preemptif olmaları ve daha önce kardiyovasküler olay geçirmemiş olmaları prevelansın literatür ile karşılaştırıldığında daha az görünmesine neden olmaktadır. Bu çalışma ile hastaların transplantasyon öncesinde ideal kilolarına ulaşmalarının önemi ve GFH > 10 ml/dk/1,73 m² olan gruba GFH < 10 ml/dk/1,73 m² olan grup kadar dikkat edilmesi gerekliliği ortaya çıkmaktadır.

Abstract:
Cardiovascular diseases are the most common cause of death in both sexes worldwide. The prevalence of chronic kidney failure is an important public health problem that increases every year and the most common cause of death in this group of patients is cardiovascular diseases, with a risk approximately 10 times higher than the general population. Although this risk is reduced with renal transplantation, it has been determined that it is 3-5 times more than the society. If the risk of developing cardiovascular events can be predicted in patients whose renal reserve and quality of life improves with renal transplantation, it is thought that morbidity and mortality can be reduced by taking precautions and early intervention. It is aimed to determine the frequency and factors affecting the development of cardiovascular events in pre-emptive patients who do not have a history of cardiovascular disease since it is known that there is a high risk of entering dialysis and known cardiovascular disease in the development of cardiovascular event after renal transplantation.
This study included 336 patients who preemptive renal transplantation, between 01 January 2007 and 31 December 2017 at Akdeniz University Medical Faculty Hospital Organ Transplant Clinic.
Cardiovascular events were observed in 5.1% of the patients. Cardiovascular event development was statistically significant in patients with body mass index > 25 kg/m2, hemoglobin > 10 mg/dl and GFR > 10 ml/min/1.73 m² before transplantation (p <0.05). When evaluated by Cox regression analysis, only BMI and GFR were found to be independent risk factors. There was no statistically significant relationship between calcium, phosphate, parathormone, crp, urine protein / creatinine ratio, determination finding in favor of left ventricular hypertrophy by echocardiography (p> 0.05).
The fact that the patients who were included in the study were preemptive and that they did not have any previous cardiovascular events cause the prevalence to appear less compared to the literature. With this study, it is revealed that importance of patients should reach their ideal weight before transplantation and should be attention paid to the group with GFH > 10 ml/min/1.73 m² as much as a group with GFH <10 ml/min/1.73 m².