Ankara keçilerinde tiroid uyarıcı hormon (TSH), tiroksin (T4), triiyodotironin (T3) ve kortizol hormonlarının yıllık değişimi
The annual change of thyroid stimulating hormone (TSH), thyroxine (T4), triiodothyronine (T3) and cortisol hormones in Angora goats
Yazar: ERKAN PEHLİVAN
Danışman: PROF. DR. GÜRSEL DELLAL
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Ankara keçisi = Angora goat ; Tiroksin = Thyroxine

Özet:
Bu araştırmada 1,5 yaşlı 13 baş Ankara keçisinde (6 baş dişi ve 7 baş erkek) Tiroid Uyarıcı Hormon (TSH), Tiroksin (T4), Triiyodotironin (T3) ve Kortizol hormonlarının bir yıl süresince ve farklı fizyolojik dönemlerdeki değişimleri incelenmiştir. Çalışmada hormon düzeylerini belirlemek için her keçiden 2010 yılı Aralık ve 2011 yılı Kasım ayları arasında kan örnekleri alınmıştır. Kan serumunda hormon analizleri Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü'nde bulunan Üreme Biyolojisi ve Hayvan Fizyolojisi Laboratuvarı'nda gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre Ankara keçilerinde Aralık, Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim ve Kasım aylarında TSH (µIU/ml), T4 (nmol/l), T3 (ng/ml) ve kortizol (ng/ml) hormonlarının genel ortalamaları sırasıyla 3.57±0.93, 129.10±11.00, 1.16±0.06, 39.35±3.63; 3.27±0.71, 132.00±11.20, 1.38±0.11, 43.66±5.19; 3.72±1.11, 110.14±8.70, 1.43±0.08, 46.96±7.12; 3.84±0.82, 107.21±9.21, 1.42±0.10, 46.96±7.69; 3.72±0.85, 103.36±5.17, 1.26±0.10, 29.19±5.02; 3.94±0.89, 101.90±6.28, 1.22±0.11, 22.21±4.02; 4.68±1.45, 78.23±5.36, 0.95±0.08, 21.07±3.25; 4.97±1.48, 75.00±4.80, 0.89±0.04, 24.50±4.09; 4.71±1.15, 69.22±4.18, 0.83±0.02, 16.50±2.32; 4.20±1.11, 67.52±4.94, 0.96±0.04, 16.75±2.59; 3.81±0.85, 86.25±6.52, 1.15±0.10, 52.30±17.00 ve 4.12±1.02, 94.42±9.11, 1.32±0.13, 45.10±12.90 olarak saptanmıştır. Tüm hormon düzeyleri bakımından cinsiyet ve aylar arasındaki interaksiyon istatistik olarak önemli bulunmamıştır. Bununla birlikte, Ankara keçilerinde TSH hormonu bakımından aylar arasındaki farklılıklar istatistik olarak önemli bulunmazken, T4, T3 ve kortizol hormonları düzeyleri bakımından aylar arasındaki farklılıklar istatistik olarak önemli (p<0.01) bulunmuştur. Araştırmada mevsim, çevre sıcaklığı, nem değeri ve sıcaklık-nem indeksi değişimi ile TSH, T4, T3 ve kortizol hormonları değişimleri arasındaki ilişkiler de incelenmiştir.

Abstract:
In this research, Thyroid Stimulating Hormone (TSH), Thyroxine (T4), Triiodothyronine (T3) and Cortisol hormones changes were studied on 13 heads of Angora goat with 1.5 years old (6 heads of female and 7 heads of male) in different physiological periods during one year (from December 2010 to November 2011). In the study, the blood samples were taken from each goat in every month in order to determine hormone levels. In the blood serum, hormone analyses were performed in the Reproductive Biology and Animal Physiology Laboratory at Ankara University, Faculty of Agriculture, Department of Animal Science. Based on the results obtained in this research, the general means of TSH (μIU/ ml), T4 (nmol/l), T3 (ng/ml) and cortisol (ng/ml) hormones in Angora goats in December, January, February, March, April, May, June, July, August, September, October and November were found as 3.57±0.93, 129.10±11.00, 1.16±0.06, 39.35±3.63; 3.27±0.71, 132.00±11.20, 1.38±0.11, 43.66±5.19; 3.72±1.11, 110.14±8.70, 1.43±0.08, 46.96±7.12; 3.84±0.82, 107.21±9.21, 1.42±0.10, 46.96±7.69; 3.72±0.85, 103.36±5.17, 1.26±0.10, 29.19±5.02; 3.94±0.89, 101.90±6.28, 1.22±0.11, 22.21±4.02; 4.68±1.45, 78.23±5.36, 0.95±0.08, 21.07±3.25; 4.97±1.48, 75.00±4.80, 0.89±0.04, 24.50±4.09; 4.71±1.15, 69.22±4.18, 0.83±0.02, 16.50±2.32; 4.20±1.11, 67.52±4.94, 0.96±0.04, 16.75±2.59; 3.81±0.85, 86.25±6.52, 1.15±0.10, 52.30±17.00 and 4.12±1.02, 94.42±9.11, 1.32±0.13, 45.10±12.90, respectively. The interaction between sex and month with respect to all hormones levels was not significant. However, there was not found statistically significant differences among the months for TSH levels, while there were found statistically significant (p<0.01) differences among the months for T4, T3 and cortisol levels in Angora goats. In this research, the relationships among TSH, T4, T3 and cortisol hormones changes with season, ambient temperature, humidity and temperature-humidity index were also investigated.