Modern maliyetleme tekniği olarak kaynak tüketim muhasebesi- bir işletme uygulaması
Spring consumption counting as modern costing technique- a business application
Yazar: HÜSEYİN KÜÇÜK
Danışman: DOÇ. DR. NEVRAN KARACA
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aktiviteye dayalı muhasebe = Activity based costing ; Kaynak tüketim muhasebesi = Resource consumption accounting ; Maliyetleme = Costing ; Muhasebe = Accounting ; Otomotiv sektörü = Automotive sector

Özet:
Teknolojik gelişmeler ve üretim yapısındaki değişmeler, geleneksel maliyet hesaplama yöntemlerini ürün birim maliyetlerini hesaplamada yetersiz bırakmış ve işletmenin ihtiyaçlarını karşılayamamıştır. Üretim yöntemindeki ve teknolojideki bu gelişmeler ürünün maliyetlerini hesaplamada geleneksel yöntemleri yetersiz bıraktığından yeni maliyetleme sistemlerine ihtiyaç duyulmaya başlanmıştır. Geleneksel maliyet sistemlerine alternatif olarak geliştirilen FTM sistemi geleneksel yöntemden daha doğru maliyet sistemi sunduğundan birçok firma tarafından kullanılmaya başlanılmıştır. FTM yaklaşımının geleneksel yönteme göre daha doğru maliyet bilgileri sunmasına rağmen bir süre sonra sistemin uygulamasının ve güncellenmesinin çok zor olması, aynı zamanda pahalı, çok zaman alıcı, çalışanlar tarafından desteklenmemesi, atıl kapasite maliyetlerini ürünlere yansıtması gibi eksik yönlerinden dolayı önemini yitirmeye başlamış ve yeni maliyet sistemleri üzerinde çalışmalar başlamıştır. 
FTM'nin bahsedilen bu eksikliklerini ortadan kaldırabilmek amacıyla ve aynı zamanda faaliyet tabanlı maliyet sisteminin avantajlarını göz ardı etmeyecek iki yeni maliyetleme tekniği geliştirilmiştir. Bunlarda birincisi zaman etkenli faaliyet tabanlı maliyet (ZEFTM) sistemidir. FTM'den geliştirilen ikinci yöntem ise kaynak tüketim muhasebesi (KTM) sistemidir.
KTM, faaliyet tabanlı yaklaşımların odağını oluşturan faaliyet bakış açısını ve kaynak tabanlı bakış açısını içerisinde barındırdığından FTM ve ZEFTM'ye göre daha doğru maliyet hesaplayan bir sistem olarak değerlendirilmektedir. Bununla birlikte KTM'ye yönelik olarak bugüne kadar yapılmış az sayıda çalışma yapıldığı görülmektedir. Bu bağlamda özellikle sistemin işleyişine yönelik daha fazla çalışma yapılması gerektiği düşüncesinden hareketle çalışmada KTM'nin işleyişini detaylı olarak ortaya koyan bir uygulamanın yapılması ve böylece sistemin işletmeye sağlayacağı avantajların ortaya konulması amaçlanmıştır.
Bu doğrultuda öncelikle, faaliyet tabanlı maliyetleme, zaman etkenli faaliyet tabanlı maliyetleme ve kaynak tüketim muhasebesi sistemine ilişkin detaylı bir inceleme yapılmıştır. Bu çerçevede, geleneksel maliyet sistemlerine göre, alternatif maliyet sistemlerinin yapısı, uygulama aşamaları, avantaj ve dezavantajları rakamsal örneklerle birlikte açıklanmıştır. Daha sonra  KTM'nin günümüz maliyet sistemleri içerisindeki yeri ve önemine değinilerek, söz konusu modelin işleyişi bir üretim işletmesinin verileri esas alınmak suretiyle gösterilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
Technological developments and changes in manufacture structure have made insufficient traditional cost calculation methods in calculation cost per unit of product and couldn't meet requirements of business. Because production methods were insufficient new accounting system is needed. ABC system which was developed as an alternative to traditional cost calculation system have started to be used by many firm because ABC system gives more correct calculation system than traditional method. Although ABC system gives more correct calculation datas opposite traditional method, the system has started to loose its importance because of deficiencies such as difficulty of implementation and updating, high cost, time-consuming, not being supported by employees to reflect cost of unutilized capacity to products and in present, in this field started studies on new counting systems.
  In order to remove these deficiencies, in ABC system and not to rule out of advantages of activity based on costing system, new costing system were developed. One of these is time- driven activity based costing system (TDABC). The second method which was developed from ABC is resource consumption accounting system (RCA). 
RCA is evaluated as more correct cost calculation system according to ABC and TDABC since it contains view point of the activity which form the focus of the activity based approaches and view point of the resource based. However, until now, very few studies seem to be made towards RCA. So in this thesis is aimed to reveal of running of RCA in detail and thus advantages which the system will provide to business.
Accordingly, primarily, perscrutation was made to activity based costing, time- driven activity and resource consumption accounting. In this context, according to traditional costing systems, structure of alternative costing systems, advantages and disadvantages were explained along with numeric examples. Afterwards by mentioning from place and importance of  RCA within nowadays cost systems, running of the subject model was teied to be shown with respect datas of a production business.