5-6 yaş çocukların bakış açısı alma becerileri ile davranış problemleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between perspective taking skills and behavioral problems of 5-6 years-old children
Yazar: ZUHAL ALTINDAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLİN SOP
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bakış açısı = Point of view ; Bakış açısı alma becerisi = Perspective taking skill ; Davranış = Behavior ; Davranışsal tutum = Behavioural attitude ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Problem davranış = Problem behavior

Özet:
Bu araştırmada, 5-6 yaş çocukların bakış açısı alma becerileri ile davranış problemleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Burdur ilinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okul öncesi eğitim kurumlarında öğrenim gören 5-6 yaş grubu 276 çocuk oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama araçları olarak; "Çocuklar İçin Bakış Açısı Alma Testi (ÇBT)", "Okul Öncesi Davranış Sorunları Tarama Ölçeği (OÖDSTÖ)" ve araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde; verilerin normallik değerlerini incelemek için basıklık-çarpıklık değerlerine bakılmıştır. Buna göre; Çocuklar İçin Bakış Açısı Alma Testi ölçeğine ait verilerin normal dağılım gösterdiği ancak Okul Öncesi Davranış Sorunları Tarama Ölçeğine ait verilerin normal dağılım göstermediği belirlenmiştir. Çocukların bakış açısı alma becerilerinin, bazı değişkenlere (cinsiyet, yaş, doğum sırası, kardeş sayısı, anne ve baba eğitim düzeyine) göre incelenmesinde t-test ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Ayrıca çocukların davranış problemlerinin, bazı değişkenlere (cinsiyet, yaş, kardeş sayısı, doğum sırası, anne-baba eğitim düzeyi ve anne çalışma durumu) göre incelenmesinde Mann-Whitney U testi ve Kruskal Wallis-H analizi kullanılmıştır. Son olarak 5-6 yaş çocukların bakış açısı alma becerisi ile davranış problemleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre; çocukların bakış açısı alma becerileri, cinsiyet, yaş, kardeş sırası, doğum sırası değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Ayrıca, çocukların davranış problemleri, cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Araştırmadan elde edilen diğer bir sonuca göre; çocukların davranış problem düzeyleri ile bakış açısı alma düzeyleri arasındaki ilişkinin düşük düzeyde, negatif yönde olduğu ve istatistiksel olarak anlamlı bulgusuna ulaşılmıştır. Araştırmada elde edilen bu sonuca göre; bakış açısı alma becerisine sahip çocuklar daha az davranış problemi göstermektedir. Çocukların bakış açısı alma becerisi ile davranış problemleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi, farkındalık oluşturması bakımından önemli görülmekte ve araştırmanın, ilgili alanda yapılacak diğer çalışmalara fayda sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship between the perspective taking skills and behavioral problems of 5-6 year old preschool children. The study group of the research consisted of 276 children age 5-6 yeas studying in preschool education institutions affiliated to the Ministry of National Education in the province of Burdur in the 2020-2021 academic year. As data collection tools in the research; "Perspective Taking Test for Children (PTC)" and "Pre-School Behavior Problems Screening Scale (PBQ) " and a personel information from prepared by the researcher were used. In the analysis of data; ın order to examine the normality values of the data, the kurtosis-skewness values were checked. According to this; It was determined that the data belonging to the Perspective Taking Test for Children scale showed normal distribution, but the data of the Preschool Behavior Problems Screening Scale did not show normal distribution. T-test and one-way analysis of variance (ANOVA) were used to analyze the perspective taking skills of children according to some variables (gender, age, nuber of siblings, birth order, parental education level). In addition, the Mann-Whitney U test and Kruskal Wallis-H analysis were used to analyze the behavior problems of children according to some variables (gender, age, number of siblings, birth order, parental education level and mother employment status). Finally, Pearson correlation analysis was used to examine the relationship between perspective taking skills and behavioral problems of 5-6 year old children. According to the results of the research; children's perspective taking skills differ significantly according to gender, age, sibling order and birt order variables. In addition, children's behavior problems differ significantly according to the gender variable. According to another result obtained from the research; ıt was found that the relationship between children's behavior problem levels and perspective taking levels was low, negative and statiscally significant. According to this result obtained in the research; children with perspective taking skills show fewer behavioral problems. Determining the relationship betweeen children's perspective taking skills and behavioral problems is considered important in terms of raising awareness and is thought that the research will benefit other studies in the related field.