Roma ve Türk Hukukunda vekaletsiz iş görme
Working without proxy in Rome and Turkish Low
Yazar: SEZGİN GÜVERCİN
Danışman: DOÇ. DR. NADİ GÜNAL
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk (Roma Özel Hukuku) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Hukuk sistemleri baskasının hukuk alanına müdahale ederek faaliyettebulunan kisinin bu faaliyetinin ne ölçüde onaylanacagını düzenlemek zorundadır. Buhusus kanunlarda düzenlenirken kisinin yararı ile toplum yararı arasındaki dengeyi iyidüzenlemek gerekir.Bilindigi üzere bir kisinin baskasının isini görebilmesi için o kisinin kuralolarak kendisine vekalet vermis olması gerekir. Eger vekaleti olmadan bir baskasıhesabına bir is görülürse vekaletsiz is görme sözkonusu olur. Vekaletsiz is görmedebir kisi digerinin izni ve vekaleti olmadan onun adına bazı faaliyetlerde bulunur. TürkBorçlar Kanununda bu husus vekaleti olmadan baskasının hesabına tasarruf baslıgıaltında 410- 415 maddeleri arasında düzenlenmistir. Bir kisi, komsusu seyahatte ikenevin kırılan camlarının yerine yenisini taktırdıgında vekaletsiz is görme meydanagelmistir.Kanunda vekaletsiz isgörme (vekaleti olmadan baskasının isini yapma)vekalet akdinden sonra düzenlenmistir. Bunun sebebi, böyle bir hareket genelliklevekaletin tecavüz edilmesi seklinde tecilli eder. Vekaletsiz is görmenin konusu isgörmedir. Bu nedenle de Borçlar Kanununda is görme akitleri arasında yer almıstır.Vekaletsiz is görmenin unsurları; is görme, isin baskasına ait olması,vekaletin bulunmaması ve is görme iradesinin varlıgıdır.Vekaletsiz is görme ile iki taraf arasında olusan hukuki iliski, taraflara bazıhak ve borçlar saglamakta ve yüklemektedir. Vekaletsiz is görmede is gören, issahibinin menfaatine ve tahmin olunan maksadına uygun olarak hareket etmekleyükümlüdür. s gören her türlü ihmal ve dikkatsizlikten sorumludur.s sahibi, is görenin yaptıgı tüm zorunlu ve faydalı masrafları ödemekleyükümlüdür. s görülmesi, is sahibinin menfaati için yapılmamıs olsa bile, is sahibiislerinin görülmesinden meydana gelen faydaları almaya yetkilidirVekaletsiz is gören is sahibine karsı her türlü kusurdan sorumludur ssahibinin yararı ve amacı gerektirdigi takdirde is gören basladıgı isi yarıdabırakmamak ve onun bütün ayrıntılarla mesgul olmak zorundadır.Vekaletsiz is görmenin kaynagı Roma Hukukunda negotiorum gestio'dur.Roma Hukukunda negotiorum gestio eskiden beri biliniyor ve borçların kaynaklarıarasında akit benzeri bir kaynak olarak nitelendiriliyordu. Roma'da negotiorumgestio'nun en eski sekli procuratur olarak ortaya çıkar. Hukuk sistemleri negotiorumgestio'dan büyük ölçüde etkilenmistir.Bu çalısmada vekaletsiz is görme kurumu Roma ve Türk Hukukuyönünden degerlendirilmis, her iki hukuk sistemindeki yeri, hukuki niteligi vehükümleri, Yargıtay içtihatları da dikkate alınarak anlatılmıstır.

Abstract:
Low systems, has to regulate and decide the accountability of acts of theindividuals who penetrate the rights of another individual.While reulating this issue inthe laws, it is necessary to balance the advantages of individual and society.As known to make someone?s works requires Proxy of his/her.If someonesimplements some Works for someones? name without Proxy then, ıt is callaed withoutproxy.In Turkish Depts Low this issue is reguated in 410-415 articles under the title ofposession for anothers without his/her proxy. For example, repairing the windows ofwhen neighbours were in holiday, thenworking proxy occurs.Working without proxy in the low is regulated after proxy act. The reasonis,this kind of events occur in times of excessing proxy. Working without proxy?ssubject is the working. For that reason it takes place in the depts lows working acts.Elements of working without proxy are implementation of work, work beingdepend on someone else and lack of proxy and will of working?s existance.The legal relations between the parties with the working without proxy,supplies and binds some rights and obligations to the parties. In the event of workingwithout proxy, the worker is obliged to behave on behalf of work owner and hisconcent.Work owner has to pay all of the positif and compulsive expenditures ofthe worker.Even if work is not implemented to behalf of the work owner he has rightto profit from the benefits of this work.The worker who has not proxy is responsible from all of the fails. Theworker have to complete the work which he has started and deal with all of the detailsof work for the benefit and aim of work ownerThe source of working without proxy is negotiorum gestio of Rome Low.Negotorium Gestio has been known for years in the Rome Low and it has beencalled as a source like act in the depts sources.In Rome Negotorium Gestio?s first being occured as a procurature.Lowsystems effected from Negotorium Gestio.In this resource working without proxy critisized according to Rome andTurkish Lows regulated accordingly supprime cort of appeal, legal qualty andjudgements and the place of it in both of this Lows.