Metabolik sendrom hastalıklarına yönelik hasta odaklı mobil sağlık uygulaması
Patient-oriented mobile health application for metabolic syndrome diseases
Yazar: SELMAN KIZILKAYA
Danışman: DOÇ. DR. AYKUT EKİYOR
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Akıllı telefonlar = Smartphones ; Android = Android ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Mobil uygulama = Mobile application ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Teletıp = Telemedicine ; Teşhis = Diagnosis

Özet:
Sürekli değişim ve gelişim süreci içerisinde yer alan teknolojik ilerlemeler, birçok alanda olduğu gibi sağlık hizmetleri alanında da özellikle hastalarda yeni davranış değişikliklerini ortaya çıkarmıştır. Bu çalışmada, günümüzde sıklıkla karşılaşılan sağlık problemlerinden biri olan Metabolik Sendrom (MetS) hastalıkları ile ilgili "MetS4health" adlı mobil uygulama geliştirilmiştir. Uygulamanın MetS hastalıkları dışındaki hastalıklar için oluşturulacak mobil uygulamalara model oluşturması hedeflenmektedir. Uygulama içerisinde yer alan "Hastalık Risk Durumu"'nu ortaya koyan sorular ilgili alanyazın incelemeleri ve dahiliye polikliniğinde hizmet veren hekimlerle yapılan görüşmeler sonucunda oluşturulmuştur. Uygulama içeriğinde yer alan diğer kısımların oluşturulmasında ise, mobil sağlık (mSağlık) alanında geliştirilen uygulama örnekleri ve sağlık personelinin önerileri dikkate alınmıştır. Uygulama; logo ekranı, giriş ekranı, uyarı ekranı, hastalığa yönelik bilgilendirme ekranı, vücut kitle indeksi ekranı, hastalık risk durumu ekranı, iletişim ekranı, uygulama değerlendirme ve çıkış ekranı olmak üzere dokuz kısımdan oluşmuştur. Kullanıcıların uygulamaya istedikleri yer ve zamanda erişebilmeleri açısından dünya genelinde kullanım prevalansı yoğun olan Android işletim sistemli telefonlar tercih edilmiştir. Çalışma sonucunda, katılımcıların MetS hastalıkları risk durumu ile cinsiyet, ailede yaşayan kişi sayısı ve MetS hastalıkları ile ilgili bilgi sahibi olma durumları arasında anlamlı bir farklılık olmadığı ancak medeni durum, yaş, mezuniyet durumu, ikamet edilen ilçe, meslek ve gelir düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Gelecekteki araştırmalarda, bireylerin hastalık risk durumlarının kesin bir şekilde ortaya konabilmesi için uygulama içerisine tıbbi tanı kriterleri entegre edilebilir.

Anahtar Kelimeler: Metabolik sendrom, mobil sağlık, akıllı telefon, mobil uygulama, android

Abstract:
Technological advances in the continuous change and development process, as in many fields, have revealed new behavior changes in the field of health services, especially in patients. In this study, the "MetS4health" mobile application was developed for Metabolic Syndrome (MetS) diseases, which is one of the health problems frequently encountered today. It is aimed to create a mobile application model for the treatment of diseases other than MetS diseases. The questions posing the "Disease Risk Situation" in the application were formed as a result of the studies of the related literatüre and interviews with the physicians serving in the internal medicine policlinic. In the creation of other parts included in the application content, application examples developed in the field of mobile health (mHealth) and the recommendations of the health personnel were taken into consideration. The application consists of nine sections; logo screen, login screen, warning screen, information screen for the disease, body mass index screen, disease risk status screen, contact screen, application evaluation screen and exit screen. Android operating system phones with a high prevalence of usage worldwide have been preferred in terms of where and when users want to implement it. As a result of the study, it was observed there was no significant difference between the participants' risk status of MetS diseases and gender, the number of family members and their knowledge of MetS diseases, but there was a significant difference between marital status, age, graduation status, residential district, occupation and income levels. In future research, medical diagnostic criteria can be integrated into the application in order to reveal the disease risk situations of individuals precisely.

Key Words : Metabolic syndrome, mobile health, smart phone, mobile application, android