Türkistan Genel Valiliği'nde idari sistemin oluşumu ve gelişim süreci (1865-1897)
The formation and development process of the administration system in the General Governorship of Türkistan (1865-1897)
Yazar: HATİCE KERİMOV
Danışman: PROF. DR. İLYAS TOPSAKAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Genel Türk Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Türk tarihi = Turkish history ; Türkistan = Turkistan ; Valilik = Governorship ; İdari yapı = Administrative structure

Özet:
Rus hükümetinin bölgesel politikası, var olan ya da yeni ele geçirilen topraklar üzerinde ülkenin siyasi ve ekonomik entegrasyonunu sürdürme, sosyal, hukuki ve idari anlamda genel bir düzen kurma yönündeydi. Bu amaç doğrultusunda kurulan Genel Valilikler, Rusya tarafından ele geçirilen ya da daha önce sınırlara dahil edilen çoğunluğu Rus olmayan nüfusa sahip bölgeleri Rus yasal, idari, ekonomik ve kültürel alana dahil edilmesine hizmet edeceklerdi. Daha açık bir ifadeyle Genel Valilik ve bünyesindeki idari kurumlar, Ruslaştırma politikasının yegane uygulayıcıları olacaklardı. Türkistan'da işgallerle eş zamanlı olarak Rus İmparatorluğu terkibinde Türkistan Oblastı ve ardından Taşkent merkezli Türkistan Genel Valiliği'nin kurulması da doğrudan bu politikanın bir sonucuydu. 
Rus hükümeti Türkistan'ı sade bir Rus guberniyasına dönüştürmek maksadıyla nizamnameler temelinde Türkistan Genel Valiliği'nde ana, Oblast, şehir, Uyezd ve kırsal kesim düzeyinde imparatorluk kurumlarına en yakın idari sistemi tatbik etmeyi hedefledi. Ana idarenin en büyük temsilcisi olan Türkistan Genel Valisinin en önemli vazifesi işgal edilen toprakları herhangi bir yöntemle sakin, iç, itaatkâr ve aynı biçimdeki Rus guberniyalarına dönüştürmekti. Bu amaç doğrultusunda Genel Valilik yönetimi ile ilgili tüm idari düzenlemeler, Genel Vali ve onun temsil ettiği ana idarenin yetkilerini çok kapsamlı hale getiren bölgenin özelliklerine göre hazırlanarak, değişiklik ve eklemeler yapma imkanı sağlayacak şekilde düzenlendi. Bu bağlamda 1865 ve 1897 yıllarını kapsayan araştırmada Türkistan idaresi hakkındaki nizamnameler ve bölgesel yönetim tarafından hazırlanan nizamname tasarıları temelinde Türkistan Genel Valiliği'ndeki Rus idari sisteminin oluşum ve gelişim süreci incelenmiştir.

Abstract:
The regional policy of the Russian government was to maintain the country's political and economic integration on the existing or newly occupied lands, and establish a general system in the political, legal and administrative terms. The General Governorships formed for this purpose, were to serve in incorporating regions with a majority non-Russian population that were either occupied by Russia or previously included in the Russian borders into the Russian legal, administrative, economic and cultural systems. To be more precise, the General Governorship and its administrative organs were to be the sole implementers of the Russianization policy. The formation of the Turkistan Oblasts (provinces) in the Russian Empire constitution in parallel with the occupations in Turkistan, and then the establishment of the General Governorship based in Tashkent was the direct result of this policy.
Based on the constitutions intended at turning Turkistan into a simple Russian governorate, the Russian government aimed to apply the closest administrative system into the general empire institutions of the main Oblasts, cities, Uyezd and rural regions within the General Governorship of Turkistan. The most important duty of the Turkistan General Governor, the major representative of the main administration, was to transform the occupied lands into calm, domestic, obedient Russian governorates using any methods necessary. In parallel with this objective, all the administrative regulations concerning control of the General Governorship were prepared according to the characteristics of the region in a way that would give extensive authority to the General Governor and the main administration he represented, while also enabling changes and additions to the regulations. In this context, the studies expanding from 1865 to 1897, examine the formation and development process of the Russian administrative system into the Turkistan General Governorship, the main objective of the constitutions regarding the Turkistan administration and the statute drafts prepared by the regional government.