İnterkondiler notch ile ön ve arka çapraz bağ volüm ilişkisi /
Yazar: NUMAN İLTERİŞ ÇEVİK
Danışman: DOÇ. DR. SEMRA DURAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Arka çapraz bağ = Posterior cruciate ligament ; Ön çapraz bağ = Anterior cruciate ligament

Özet:
Amaç: İnterkondiler notch, içerisinde çapraz bağların yer aldığı femur kondilleri
arasında yer alan anatomik boşluktur. Bu çalışmada amacımız interkondiler notch
volümü ile ön ve arka çapraz bağ volümü arasındaki ilişkiyi ortaya koymak ve
cinsiyetler arası farklılıklarını saptamaktır. Aynı zamanda greft cerrahisi ile uğraşan
ortopedik cerrahlara yol göstermektir.

Gereç ve Yöntem: Çalışmada 01.01.2020-30.07.2021 tarihleri arasında Ankara
Şehir Hastanesi'nde çeşitli endikasyonlar ile diz MRG çekimi yapılan hastalar
retrospektif olarak değerlendirildi. Kriterlere uygun 110 kadın, 110 erkek olmak
üzere 220 hasta çalışmaya dahil edildi. Konvansiyonel MRG verileri olarak ön
çapraz bağ, arka çapraz bağ ile interkondiler notch volüm ölçümleri özel 3D
yazılımlar kullanılarak yapıldı. Diz ekleminin medialinde bulunan cilt altı yağ
dokusunun kalınlığı, vücut kitle endeksinin indirekt göstergesi olarak belirlendi.
Çalışmamızda elde edilen sayısal veriler arasındaki ilişkiler korelasyon testleri
kullanılarak analiz edildi. Cinsiyete göre verilerin çapraz bağların volümünü
yordamasına ilişkin değerlendirmeler basit doğrusal regresyon analizi ile test edildi.
Daha sonra bütün veriler dahil edilerek bağımlı ve bağımsız değişkenler ele alınarak
regresyon analizleri ile modellemeler oluşturuldu.

Bulgular: Çalışma grubunun yaş ortalaması 35,66 ± 8,10 yıl idi. Çalışma grubunda
ortalama ÖÇB volümü 2,204 ± 0,729 cm3 , AÇB volümü 2,578 ± 0,657 cm3 , interkondiler notch volümü 6,873 ± 1,868 cm3 , ÖÇB/notch volümü % 32,86 ± 9,73 , AÇB/notch volümü % 38,79 ± 9,46 olarak bulundu. Diz eklemi medialinde cilt altı yağ doku kalınlığı 1,73 ± 0,79 cm idi. Çalışma grubunda kadın hastalarda ÖÇB, AÇB ve interkondiler notch volümü erkeklere göre istatistiksel olarak anlamlı düşük idi (p=0.000). ÖÇB/notch ve AÇB/notch volüm oranları arasında istatistiksel olarak
cinsiyetler arasında fark saptanmadı (p=0.883). Kadınlarda medial cilt altı yağ doku
kalınlığı, erkeklere göre istatistiksel olarak anlamlı fazlaydı (p=0.000). Yaş ile ÖÇB,
AÇB ve interkondiler notch volümü arasında korelasyon saptanmadı. ÖÇB ile AÇB
(r=0,654, p=0,000) ve interkondiler notch volümü arasında (r=0,566, p=0,000) orta
derecede pozitif yönlü korelasyon saptandı. AÇB ile interkondiler notch volümü
arasında (r=0,575, p=0,000) orta derecede pozitif yönlü korelasyon saptandı. ÖÇB (r=-0,376, p=0,000) ve AÇB (r=-0,276, p=0,000) volümü ile medial cilt altı yağ doku kalınlığı arasında zayıf düzeyde negatif yönlü korelasyon bulundu.
İnterkondiler notch volümü ile medial cilt altı yağ doku kalınlığı arasında zayıf
düzeyde negatif yönde (r=-0,405, p=0,000) korelasyon saptandı. ÖÇB volümüne,
kadınlarda AÇB volümü ve interkondiler notch volümü etkili iken erkeklerde yaş,
AÇB volümü ile interkondiler notch volümü etkilidir (p<0,05).

Sonuç: Çapraz bağ volümleri ile interkondiler notch volümü yaştan bağımsız olarak
her iki cinsiyette de birbirleri ile ilişkilidir. Kadınlarda ÖÇB, AÇB ve interkondiler
notch volümü erkeklere göre daha küçük iken, medial cilt altı yağ doku kalınlığı
daha fazladır. ÖÇB volümünü belirlemede oluşturulan modelleme ortopedik
cerrahlara yol göstericidir.

Anahtar Kelimeler: interkondiler notch, ön çapraz bağ, arka çapraz bağ, volüm,
MRG

Abstract:
Purpose: The intercondylar notch is an anatomical space between the femoral
condyles in which the cruciate ligaments are located. In this study, our aim is to
reveal the relationship between the volume of the intercondylar notch and the volume
of the anterior and posterior cruciate ligaments and to determine the differences
between genders. At the same time, it is to guide orthopedic surgeons dealing with
graft surgery.

Materials and Methods: In this study, patients who underwent knee MRI for
various indications in Ankara City Hospital between the dates 01.01.2020 and
30.07.2021 were retrospectively evaluated. 220 patients, 110 female and 110 male,
who met the criteria were included in the study. As conventional MRI data, anterior
cruciate ligament, posterior cruciate ligament and intercondylar notch volume
measurements were made using special 3D software. The thickness of the
subcutaneous adipose tissue medial to the knee joint was determined as an indirect
indicator of body mass index. The relationships between the numerical data obtained
in our study were analyzed using correlation tests. Evaluations of data predicting the
volume of cruciate ligaments by gender were tested by simple linear regression
analysis. Then, by including all data, dependent and independent variables were
handled, and models were created with regression analysis.

Results: The mean age of the study group was 35.66 ± 8.10 years. Mean ACL volume 2.204 ± 0.729 cm3
, PCL volume 2,578 ± 0.657 cm3, intercondylar notch volume 6.873 ± 1.868 cm3, ACL/notch volume 32.86 ± 9.73% , PCL/notch volume 38.79 ± 9.46% found in the study group. The thickness of the subcutaneous adipose tissue medial to the knee joint was 1.73 ± 0.79 cm. In the study group, ACL, PCL and intercondylar notch volume were statistically significantly lower in female patients compared to males (p=0.000). There was no statistical difference between the genders between ACL/notch and PCL/notch volume ratios (p=0.883).
Medial subcutaneous adipose tissue thickness in women was statistically significantly higher than in men (p=0.000). There was no correlation between age and ACL, PCL and intercondylar notch volume. A moderately positive correlation was found between ACL and PCL (r=0.654, p=0.000) and intercondylar notch volume (r=0.566, p=0.000). A moderate positive correlation was found between PCL and intercondylar notch volume (r=0.575, p=0.000). A weak negative correlation was found between ACL (r=-0.376, p=0.000) and PCL (r=-0.276, p=0.000) volumes and medial subcutaneous adipose tissue thickness. There was a weak negative correlation (r=-0.405, p=0.000) between intercondylar notch volume and medial subcutaneous adipose tissue thickness. ACL volume is affected by PCL volume and
intercondylar notch volume in women, while age, PCL volume and intercondylar
notch volume are effective in men (p<0.05).

Conclusion: Cruciate ligament volumes and intercondylar notch volume are
correlated in both genders, regardless of age. While the ACL, PCL and intercondylar
notch volumes are smaller in women than in men, the medial subcutaneous adipose
tissue thickness is greater. The model created to determine the ACL volume guides
orthopedic surgeons.

Keywords: intercondylar notch, anterior cruciate ligament, posterior cruciate
ligament, volume, MRI