Hemşirelik öğrencilerinin kişisel siber güvenliği sağlama davranışları ve etkileyen faktörler
Cyber security behavior of nursing students and affecting factors
Yazar: MÜNÜRE SOYBAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLAY ÖZKÜTÜK
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelikte Öğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Davranış = Behavior ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Mağduriyet = Unjust treatment ; Siber güvenlik = Cyber security ; Siber zorbalık = Cyberbullying ; Zorbalık = Bullying ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Amaç: Hemşirelik öğrencilerinin kişisel siber güvenliği sağlama davranışları ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlandı.
Yöntem: İzmir ilinde yer alan devlet üniversitelerinde ki Hemşirelik Fakültesi ve Sağlık Bilimleri Fakültelerinde 2019-2020 eğitim-öğretim yılında öğrenim gören hemşirelik öğrencileri ile yürütüldü. Evren ve örneklemini çalışmaya katılmayı kabul eden hemşirelik öğrencileri oluşturduğu kesitsel tarama modeli kullanıldı. Veriler, "Kişisel Bilgi Formu" ve "Kişisel Siber Güvenliği Sağlama Davranışları Ölçeği" kullanılarak toplandı. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde, sayı ve yüzde dağılımı, varyans analizi, Kruskal Wallis, Mann Whitney U ve t testi  kullanıldı.
Bulgular: Hemşirelik öğrencilerinin büyük çoğunluğunu 17-20 yaş gurubunda olanlar (%56,1), kadınlar (%80), bekarlar (%99,6) ve öğrenci yurdunda kalanlar (%48,3) oluşturmaktadır. Öğrencilerin çoğunluğu Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesinde okumakta olup (%41,6), 1.sınıfta eğitim görmektedir (%43,2). Hemşirelik öğrencileri çoğunlukla 6-10 yıldır (59,5), günde ortalama 4-6 saat internet kullanmakta (%42,6) ve kullanırken akıllı telefon (%91,9) tercih etmektedir. Öğrenciler interneti genel amaçlı olarak (%46,5), en fazla sosyal paylaşım sitelerini ziyaret etmek için kullanmaktadır (%60).  Bu öğrencilerinin çoğunluğunu sosyal ağa üyeliği olup (%80,2),  temel bilgisayar kullanma eğitimi (%57,8) ve siber güvenlik eğitimi (%87,6) almayanlar ve anti-virüs programı kullanmayanlar (%57,8) oluşturmaktadır. Hemşirelik öğrencilerinin kişisel siber güvenliği sağlama davranışları ile yaş grupları, medeni durumları, yaşadıkları yer, öğrenim gördükleri sınıf düzeyi, sık olarak ziyaret ettikleri internet siteleri ve sosyal ağa üye olma durumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Kişisel siber güvenliği sağlama davranışları ve cinsiyetleri arasında anlamlı bir fark bulunmuş ve kadın öğrencilerin farkındalıklarının daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. İnterneti kullanmak için bilgisayarı tercih eden, araştırma ve bilgi edinme amaçlı olarak interneti kullanan, temel bilgisayar kullanma ve siber güvenlik eğitimlerini alan ve anti-virüs programu kullanan öğrencilerin siber güvenliği sağlama davranışlarının daha olumlu olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler; Hemşire öğrenciler; siber güvenlik; kişisel siber güvenlik; siber zorbalık; siber mağduriyet

Abstract:
Aim: It was aimed to determine the personal cyber security behaviors of nursing students and the factors affecting them.
Method: It was carried out with the nursing students studying at the Faculty of Nursing and the Faculty of Health Sciences at public universities in the city of Izmir in 2019-2020 academic year. The cross-sectional screening model, consisting of nursing students, who accepted to participate in the study, was used. The data were collected using the "Personal Information Form" and "Personal Cyber Security Behaviors Scale". In the evaluation of the research data, number and percentage distribution, variance analysis, Kruskal Wallis, Mann Whitney U and t test were used.
Results: The majority of nursing students are in the 17-20 age group (56.1%), women (80%), single (99.6%) and those staying in student dormitories (48.3%). Most of the students are studying at Ege University Faculty of Nursing (41.6%) and they study in the first year (43.2%). Nursing students mostly use the internet for 6-10 years (59.5), an average of 4-6 hours a day (42.6%) and prefer smart phones (91.9%) while using it. Students use the internet for general purposes (46.5%), mostly to visit social networking sites (60%). The majority of these students are members of the social network (80.2%), those who do not receive basic computer training (57.8%), cyber security training (87.6%) and those who do not use anti-virus programs (57.8%). No statistically significant difference was found between nursing students' personal cyber security behaviors and their age groups, marital status, place of residence, level of education, websites they frequently visit and social network membership status. A significant difference was found between their personal cyber security behaviors and their gender, and it was found that the awareness of female students was higher. It has been observed that students who prefer computers to use the Internet, use the Internet for research and information purposes, take basic computer use and cyber security training, and use anti-virus programs have more positive cyber security behaviors
Keywords; Nurse students; cyber security; personal cyber security; cyberbullying; cyber victimization