Bedensel engelli yüzücülerde omuz eklem pozisyon hissi, skapular diskinezi ve üst ekstremite fiziksel performansının incelenmesi
Examination of shoulder joint position sense, scapular dyskinesia and upper extremity physical performance in physically disabled swimmers
Yazar: EDA KURT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YILDIZ ERDOĞANOĞLU ; DOÇ. DR. DEFNE KAYA
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Bedensel engelliler = Physical handicappeds ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engelli sporları = Sports for persons with disabilities ; Fiziksel performans = Physical performance ; Omuz eklemi = Shoulder joint ; Skapular diskinezi = Scapular dyskinesia ; Spor performansı = Athletic performance ; Sporcular = Sportsmen ; Yüzücüler = Swimmers ; Üst ekstremite = Upper extremity

Özet:
Bu çalışma, bedensel engelli yüzücülerde omuz eklem pozisyon hissi, skapular diskinezi, omuz işlevselliği ve üst ekstremite fiziksel performansı arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla planlanmıştır.
Çalışmaya, Cebeci Spor Salonu'nda 29 bedensel engelli yüzücü (18.38±8 yıl, 20.35± 3.7 kg/m²) dahil edildi. Yüzücülerin cinsiyet, yaş, boy, kilo, vücut kütle indeksi, baskın üst ekstremiteleri, yüzme yılları ve yüzme sınıfları kaydedildi. Sporcuların glenohumeral eklem (GHE) rotasyonel hareket sınırı ve GHE pozisyon hissinin değerlendirilmesi akıllı telefon inklinometre uygulaması kullanılarak aktif açı tekrarlama testi ile, skapular diskinezi varlığı Lateral Skapular Kayma Testi (LSKT) ve Skapular Diskinezi Testi (SDT) ile, rotator kılıf ve skapula işlevsel bozukluğu Skapular Retraksiyon Testi (SRT) ile, skapular rotatörlerin işlevi Skapular Yardım Testi (SYT) ile, yüzme performansı 50 metre serbest stil yüzme performansı ile, omuz işlevselliği Modifiye Constant-Murley Skoru (MCS) ile değerlendirildi.
Sporcuların LSKT ile 50 m serbest yüzme performansı sonuçları arasında anlamlı ilişki saptandı (p=0,047). Nötral ve 45°'de baskın taraf LSKT ile GHE pozisyon hissi iç rotasyon (İR) ve dış rotasyonunun (ER) %30'u arasında anlamlı ilişki saptandı (p<0,05). 90°'de baskın taraf LSKT ile GHE pozisyon hissi ER'sinin %90'ı arasında anlamlı ilişki görüldü (p=0,03). Baskın ve diğer taraf SRT ile baskın taraf GHE pozisyon hissi ER'sinin %30'u ve %90'ı arasında anlamlı ilişki bulundu (p<0,05). Diğer taraf SYT ile GHE pozisyon hissi İR'sinin %90'ı ve ER'sinin %60'ı arasında anlamlı ilişki görüldü (p<0,05). Baskın taraf SDT tipleri ile MCS arasında anlamlı farklılık bulundu (p=0,016).
Bedensel engelli yüzücülerde, skapula kinematiği ve propriyosepsiyonun değerlendirilip uygulanacak rehabilitasyon programına, skapular diskinezi ve propriyoseptif duyu eğitimine yönelik tedavi yaklaşımları eklenmelidir.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the relationship between shoulder joint position sense, scapular dyskinesia, shoulder functionality and physical performance of upper extremities in swimmers with physical disabilities.
29 physically disabled swimmers (18.38 ± 8 years, 20.35 ± 3.7 kg / m²) were included in the study at Cebeci Sports Hall. Gender, age, height, weight, body mass index, dominant extremities, swimming years and swimming classes of the athletes included were recorded. Evaluation of the glenohumeral joint (GHE) rotational motion limit and GHE position sensation of the athletes was evaluated by using the active angle repetition test with the assistance of smart phone inclinometer application; presence of scapular dyskinesia of athletes was tested with Lateral Scapular Shear Test (LSKT) and Scapular Dyskinesia Test (SDT); the rotator sheath functional disorder of the athletes and the presence of scapular dyskinesia were examined with the Scapular Retraction Test (SRT); the function of athletes' scapular rotators was indirectly checked with the Scapular Assistance Test (SAT); swimming performance of athletes was evaluated with 50 m free style swimming performance; and the shoulder functionality of the athletes was examined by using the Modified Constant-Murley Score (MCS).
There is a significant difference between LSKT and 50 m free style swimming performance (p=0,04).When the relation between the joint position sense of the athletes and LSKT was examined, a significant relationship was found between the neutral and dominant side LSKT at 45 ° and the joint position feeling of 30% of GHE (p<0,05). In addition to this, there is a significant relationship between the dominant side LSKT at 90 ° and 90% external rotation active joint position sensation (p=0,03). A significant relation was found between dominant and other side SRT and dominant side GHE 30% external rotation and 90% active joint position sensation (p<0,05). A significant relation was found between other side SYT and GHE 90% internal rotation and 60% external rotation joint sensation (p<0,05). On the other hand, there is a significant difference between dominant side SDT types and MCS (p=0,016).
Treatment approaches for scapular dyskinesia and proprioceptive sensory training should be added to the rehabilitation applied program by evaluating scapula kinematics and proprioception in swimmers with physical disabilities.