Psödofakik büllöz keratopatili hastalara uygulanan desme membran soymalı otomatize endotelyal keratoplasti ve penetran keratoplasti sonrası görme ile ilgili yaşam kalitelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of quality of life in patients with pseudophakic bullous keratopathy after descement stripping automated endothelial keratoplasty and penetrating keratoplasty
Yazar: MELİKE LİDER GEZER ÖRMEN
Danışman: PROF. DR. HATİCE ELVİN YILDIZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Cerrahi-göz = Surgery-eye ; Görme = Vision ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Korneal hastalıklar = Corneal diseases ; Korneal transplantasyon = Corneal transplantation ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Görsel fonksiyon anketi (GFA), görme bağımlı fonksiyonların ve çeşitli oküler durumların yaşam kalitesine etkilerini ölçmek için geliştirilmiş 25 sorudan oluşan bir ankettir. Literatürde katarakt, glokom, diyabetik retinopati, yaşa bağlı makula dejeneresansı ve dejeneratif myopi tanılı hastalarda uygulanmış ve hastalıkların görme ile ilgili yaşam kalitesine etkisi tespit edilmiştir. Bu tez çalışmasında amacımız; psödofakik büllöz keratopati (PBK) sebebiyle PK veya DSEK uygulanmış hastalarda GFA'nın sonuçlarını karşılaştırmaktır.

Gereç ve Yöntem: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Sadık Eratik Göz Kliniği, kornea bölümüne; Ocak 2015 - Eylül 2017 tarihleri arasında psödofakik büllöz keratopati tanısıyla PK veya DSEK uygulanan hastaların dosyaları geriye dönük olarak tarandı. Postoperatif 1. yıl takipleri tamamlanan, görsel stabilizasyon sağlamış hastalar çalışmaya dahil edildi. Yaş, cinsiyet, takip süresi, öncesinde geçirilen katarakt operasyonu ile kornea nakli arasında geçen süre, preoperatif görme keskinliği ve takipte görülen komplikasyonlar takip dosyalarından tespit edildi. Tam oftalmolojik muayene ve görsel fonksiyon anketi (GFA) uygulaması için kliniğimize davet edildi. Muayene sırasında postoperatif en iyi düzeltilmiş görme keskinliği (EİDGK), diğer göz EİDGK, postoperatif nihayi astigmat, sferik eşdeğer (SE) ve K ortalama (Kort.) değerleri kaydedildi. Muayene sonrası görsel fonksiyon anketi soruları tek kişi tarafından hastalara yöneltildi. PK ve DSEK gruplarındaki hastaların demografik özelikleri, muayene bulguları, GFA toplam sonuçları karşılaştırıldı ve tüm değişkenler ile GFA sonuçları arasındaki korelasyon değerlendirildi.
Bulgular: PBK tanısıyla; 20'sine (%50) PK, 20'sine (%50) DSEK yapılan toplam 40 hasta çalışmaya dahil edildi. Postoperatif EİDGK (PK: 1.2± 0.7, DSEK: 0.5 ± 0.2 logmar) anlamlı olarak DSEK grubunda daha yüksek bulundu (p<0.05). Postoperatif SE değeri PK grubunda -1.5 ± 3.7, DSEK grubunda 0.9 ± 1.3 idi.
myopik, DSEK grubu hastalar daha hipermetropik saptandı (p<0.05). Postoperatif nihayi astigmat (PK: 2.9 ±2.1, DSEK: 1.9 ± 0.5), Kort. Değerleri (PK: 43.6±2.8, DSEK: 43.5±1.6) iki grup arasında anlamlı farklılık gözlenmedi (p<0.05). Takiplerde PK grubunda 3 (%15) hastada greft rejeksiyonu, 8 (%40) hastada göz içi basınç (GİB) artışı görüldü. DSEK grubunda hiçbir olguda greft rejeksiyonu veya GİB artışı görülmedi.

Görsel fonksiyon anketi toplam skor PK grubunda 83.5 ± 13.0 ve DSEK grubunda 86.1 ± 14.0 olarak hesaplandı ve anlamlı fark gözlenmedi (p>0.05). GFA alt gruplarından sadece göz ağrısı skoru ; DSEK grubunda (95.0 ± 9.4), PK grubundan (84.4 ± 14.6) anlamlı olarak daha yüksek saptandı (p<0.05). Göz ağrısı skorunun yüksek olması GFA skorlamasında daha az ağrı ile ilişkilendirilmektedir. PK grubunda greft reddi veya GİB artışı saptanan hastaların; GFA genel vizyon, mental sağlık ve renkli görme skoru anlamlı olarak düşük saptandı (p<0.05). Korelasyon analizinde; her iki grupta yaş ile GFA genel sağlık skoru arasında negatif korelasyon izlendi. Postoperatif EİDGK, PK grubunda GFA yakın aktivite skoru ile pozitif korelasyon, DSEK grubunda ise genel vizyon ve sosyal fonksiyon ile pozitif korelasyon gösterdi. Diğer göz EİDGK; iki grupta da toplam skor, yakın aktivite, uzak aktivite, sosyal fonksiyon, periferal vizyon arasında pozitif korelasyon gösterdi. İki grupta da ilk geçirilen katarakt operasyonuyla nakil arasında geçen süre ile uzak aktivite skoru arasında pozitif korelasyon gözlendi. SE ile PK grubunda göz ağrısı skoru arasında negatif korelasyon, DSEK grubunda mental sağlık skoru arasında pozitif korelasyon saptandı.

Sonuç: PBK tedavisinde uygulanan PK ve DSEK sonrası hastaların görme azlığına bağlı yaşam kalitesi düzeylerinin karşılaştırıldığı çalışmamızda, GFA toplam skor yönünden fark göstermemekle birlikte, GFA alt grup analizlerinde DSEK grubundaki hastaların daha az ağrı duyduklarını ortaya koyduk. Bu farkın DSEK sonrası hızlı rehabilitasyon ile ilişkilendirilmesinin yanında; operasyon süresinin PK' ya gore kısa olması, postoperatif dönemde kullanılan topikal ilaçların PK sonrası döneme göre daha az sıklıkta ve daha kısa süreli kullanımı, PK grubunda daha sık görülen GİB artışı veya greft rejeksiyon ataklarının antiglokomatöz ve topikal steroid tedaviyi beraberinde getirmesi ile özellikle antiglokomatöz damlalarda bulunan koruyucu kimyasalların oküler yüzeyde yarattığı hasara bağlı olarak hastalarda artmış ağrı hissiyle ilintili olabilir.

Abstract:
Purpose: The National Eye Institute-Visual Function Questionnaire (NEI-VFQ) is a vision-targeted survey that assesses the impact of visual impairment on the quality of life. In the literature; cataract, glaucoma, diabetic retinopathy, age-related macular degeneration and degenerative myopia have been applied in the quality of life associated with the occurrence of diseases. In this thesis, our aim is; to compare the results of NEI-VFQ in patients who underwent PK or DSEK due to pseudophakic bullous keratopathy (PBK).
Methods: The files of patients who referred to Sadık Eratik Göz Kliniği, Haydarpaşa Numune Training and Research Hospital, Health Sciences University, Department of Cornea, underwent PK or DSAEK with the diagnosis of pseudophakic bullous keratopathy between January 2015 and September 2017 were retrospectively reviewed. Patients which have postoperative 1st year follow-up and visual stabilization were included the study. Age, sex, follow-up period, preoperative cataract surgery, corneal transplantation time, preoperative visual acuity and follow-up complications were determined from the files. Postoperative best corrected visual acuity (BCVA), other eye BCVA, postoperative end-astigmatism, spherical equivalent (SE) and mean K values were recorded during the examination. After the examination, National Eye Institute Visual Functioning Questionnaire-25 (VFQ) were directed to patients. Demographic features, examination findings, total results of the patients in the PK and DSEK groups were compared and the correlation between all variables and VFQ-25 results was evaluated.
Results: Fourty patients with PBK, 20 patients (50%) underwent PK and 20 patients (50%) underwent DSAEK were included the study. Postoperative BCVA (PK: 1.2 ± 0.7, DSEK: 0.5 ± 0.2 logmar) was significantly higher in the DSAEK group (p<0.05). Postoperative SE value was -1.5 ± 3.7 in the PK group and 0.9 ± 1.3 in the DSAEK group. Significantly, PK patients were more myopic and hypermetropic than DSEK group (p <0.05). Postoperative end-astigmatism (PK: 2.9 ± 2.1, DSEK: 1.9 ± 0.5), Kort. No significant

difference was observed between the two groups (PK: 43.6 ± 2.8, DSEK: 43.5 ± 1.6) (p <0.05). Graft rejection was seen in 3 (15%) patients in the PK group and intraocular pressure (IOP) increase in 8 (40%) patients. Graft rejection or IOP increase was not observed in any patient in the DSEK group.

NEI-VFQ 25 was calculated as 83.5 ± 13.0 in the PK group and 86.1 ± 14.0 in the DSAEK group and no significant difference was observed (p> 0.05). Only eye pain score in the DSAEK group (95.0 ± 9.4) was found to be significantly higher than the PK group (84.4 ± 14.6) (p <0.05). A higher eye pain score is associated with less pain in NEI-VFQ 25 scoring. Patients who were found to have graft rejection or IOP increase in the PK group; had significantly lower VFQ overall vision, mental health and color vision scores (p <0.05). In the correlation analysis; in both groups, there was a negative correlation between age and VFQ overall health score. Postoperative BCVA was positively correlated with VFQ near activity score in the PK group and positive correlation with general vision and social function in DSAEK group. With other eye BCVA; in both groups, total score, close activity, distant activity, social function, peripheral vision showed a positive correlation. In both groups, there was a positive correlation between the time spent between the first cataract operation and the transplantation and the distant activity score. Negative correlation was found between SE and PK group, and there was a positive correlation between mental health score and DSAEK group. In both groups follow-up time, mean K showed no correlation between VFQ scores.
Conclusion: In our study which evaluates the VFQ scores in patients who underwent PK or DSEK for the treatment of PBK. VFQ total score did not show a difference. In the VFQ subgroup analysis, we found that patients in the DSAEK group felt less pain. This difference can be associated with rapid rehabilitation and shorter duration of DSAEK than PK and the less frequent and shorter use of topical drugs used in the postoperative period is more frequent in the PK group or the graft rejection attacks are associated with antiglaucomatous and topical steroid treatment, especially in antiglaucomatous drops. protective chemicals may be associated with increased pain in patients due to damage to the ocular surface.