İstanbul Çorlulu Ali Paşa Külliyesi mezar taşları
The tombstone of İstanbul Çorlulu Ali Pasha Külliyes
Yazar: ZEYNEP UÇAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ LOKMAN TAY
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Başlıklar = Headlines ; Külliyeler = Complexes ; Mezar taşları = Tambstones ; Mezarlar = Graves ; Süslemeler = Ornamentations ; Çorlulu Ali Paşa = Çorlulu Ali Pasha ; Çorlulu Ali Paşa Külliyesi = Çorlulu Ali Pasha Complex

Özet:
İnsanlar tarih boyunca, yeryüzüne birçok farklı türde ve farklı kültürlere ait sanat eserleri bırakmışlardır. Bu eserlerden, bazıları ise mezar taşlarıdır. Mezar taşları her coğrafya, kültür ve dine göre farklı tasarıma sahip olmakla birlikte; malzeme, süsleme ve teknik açısından kendilerine has özgün eserlerdir. Osmanlı mezar taşları; Osmanlı'nın diğer mimari alanlarında olduğu gibi, o güne kadar gelmiş birçok mezar taşları örnek alınıp, geliştirilerek ortaya konmuştur. Osmanlı dönemi hazireleri incelendiğinde, yalnızca ölünün defnedildiği bir mekân olmayıp, dönemin kültür, sanat ve edebiyatının bir arada yansıtıldığı çok renkli bir alan olduğu anlaşılmaktadır. Osmanlı mezar taşlarının bu yönüyle bir çok açıdan, araştırılmaya değer bilgiyi barındırdığı görülmektedir.  
	İçinde araştırılmaya değer birçok bilgiyi barındıran Osmanlı hazirelerinden biri olan Çorlulu Ali Paşa Külliyesi Hazirelerindeki mezar taşları bu sebeple incelenmeye çalışılmıştır. Külliye; dönemin İstanbul'u için önemli bir konumda bulunması ve incelenen mezar taşlarının 18-19. yüzyıllardaki birçok bilgiye ışık tutması açısından, önemli bir yere sahiptir. Çalışma kapsamında toplam 39 mezarda 37 baş taşı, 27 ayak taşı tespit edilmiş olup bunlardan, 20'si erkek 17'i kadın ve 2'sinin kimliği belirsizdir. Mezarların yirmi üç tanesi 19. yüzyıla, dokuz tanesi 18. yüzyıla tarihlendirilirken, 7 tanesinin tarihi hakkında herhangi bir bilgi söz konusu değildir. Çoğunlukla taş ve mermer malzeme kullanılan bu mezarlarda, bitkisel ve geometrik süsleme hakimdir. Kabartma, oyma, kazıma gibi farklı süsleme teknikleri kullanılarak tasarlanan mezarlar da sandık mezar, kapak taşlı mezar ve toprak mezar olmak üzere üç mezar tipi tespit edilmiştir. İncelenen ve tarihlendirilen bu mezar taşlarının önemi göz önüne alınarak her yönden araştırılarak ele alınmaya çalışılmıştır. İlk olarak; kaynakça taraması, saha çalışması ve mezar taşlarının fotoğraflanması yapılmıştır. Ardından kitabelerin okunması ve mezar taşlarının çizimi gerçekleştirilmiştir. Bu çalışmaların ardından ise; elde edilen veriler incelenip, değerlendirilerek akademik çalışma, bilgisayar ortamında yazılarak  tamamlanmıştır.

Abstract:
Throughout history, people have left various artworks that belong to different cultures. Some of these artworks are tombstones. Although tombstones vary according to geography, culture and religion; they are unique in materials, ornament and technical features.  Ottoman gravtombstones; as in other architectural areas of the Ottoman Empire, produced by modeling and improving past tombstones. When Ottoman era graveyards are studied, it is obvious that graveyards are not only burial sites but also a colorful representation of the culture, are and literature of the era. In the light of this, it can be said that it has research value.
The tombstones in the Çorlulu Ali Pasha Kulliyes, one of the Ottoman graveyards that contain many information worthy of research, were tried to be studied for this reason. Kulliyes has a very important place because it is placed in a very important place in Istanbul for its era and the tombstones that were studied were shed light on many information about 18th-19th centuries. In the scope of the study, 37 headstones and 28 footstones were identified in 39 tombs, of which 20 were male, 17 were female and 2 were unidentified. While twenty-three of the tombs were dated to the 19th century and nine to the 18th century, no information could be found about the seven of them. Mostly stone and marble materials are used in these tombs, with herbal and geometrical ornament. Three types of tombstones were identified; cist, capstone and sand stone; whihc were designed using different ornamentation techniques such as embossing, engraving and engraving. Considering the importance of these tombstones that were studied and dated, it has been tried to be examined considering all aspects. First of all; literature review, field study and photography of the tombstones is done. Then the inscriptions were read and gravestones were drawn. Following these studies; the data obtained were analyzed and evaluated and the academic work was completed by transferring the data to digital environment.