Okul yöneticilerinin değişim sürecinde duyguları yönetme yeterlilikleri ile öğretmenlerin değişim sinizmi düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between the emotion management competencies of school principals during a change process and organizational change cynicism levels of teachers
Yazar: HİCRAN KAYA YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET AKİF HELVACI
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değişim süreci = Change process ; Duygu yönetimi = Emotion management ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaokullar = Secondary schools ; Yeterlilik = Sufficiency ; Yönetsel yeterlik = Managerial competence ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel sinizm = Organizational cynicism ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu araştırmanın amacı Uşak il merkezinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı ilkokul ve ortaokullarda görev yapan öğretmenlerin görüşlerine göre okul yöneticilerinin değişim sürecinde duyguları yönetme yeterlilikleri ile öğretmenlerin değişim sinizmi düzeyleri arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Ayrıca araştırmada öğretmenlerin değişim sinizmi düzeyleri ile okul yöneticilerinin değişim sürecinde duyguları yönetme yeterlilikleri düzeylerinin cinsiyet, kıdem, alan ve okul kademesine göre anlamlı farklılık gösterip göstermediği de araştırılmıştır.
2018-2019 eğitim öğretim yılında Uşak il merkezindeki ilkokul ve ortaokullarda çalışan toplam 464 öğretmen bu araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Öğretmenlerin örgütsel değişim sinizmi düzeylerini belirlemek amacıyla Helvacı ve Çavdar (2017) tarafından geliştirilen "Örgütsel Değişim Sinizmi Ölçeği" ve okul yöneticilerinin değişim sürecinde duyguları yönetme yeterlilikleri düzeyini belirlemek amacıyla Helvacı ve Öztürk Yüzer (2018) tarafından geliştirilen "Değişim Sürecinde Duyguları Yönetme Ölçeği" kullanılmıştır. Toplanan veriler SPSS 24.0 istatistik programı ile çözümlenmiştir. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, bağımsız örneklemler t-testi, ANOVA ve Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon analizi testi uygulanmıştır.
Elde edilen sonuçlara göre okul yöneticilerinin değişim sürecinde duyguları yönetme yeterlilikleri ile öğretmenlerin örgütsel değişim sinizmi düzeyleri arasında negatif yönde düşük bir ilişki vardır. Buna göre; okul yöneticilerinin değişim sürecinde duyguları yönetme yeterlilikleri arttıkça öğretmenlerin değişim sinizmi düzeyleri azalmaktadır.  Ayrıca öğretmenlerin örgütsel değişim sinizmi seviyelerinin toplamda düşük düzeyde olduğu saptanmıştır. Örgütsel değişim sinizmi düzeyleri öğretmenlerin demografik değişkenlerine göre incelenmiş; kıdem değişkenine göre anlamlı bir farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ancak, öğretmenlerin değişim sinizmi düzeylerinin cinsiyete, okul kademesine ve alan değişkenine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı görülmüştür. Bununla birlikte, araştırmada okul yöneticilerinin örgütsel değişim sürecinde duyguları yönetme yeterlilik seviyesinin orta düzeyde olduğu saptanmıştır. Okul yöneticilerinin değişim sürecinde öğretmenlerin duygularını yönetme yeterlilik düzeyi cinsiyet ve kıdem değişkenleri açısından anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Fakat okul kademesi ve alan değişkeninin alt boyutları bakımından okul yöneticilerinin değişim sürecinde duyguları yönetme yeterliliklerinin anlamlı bir şekilde farklılaştığı görülmektedir.

Abstract:
The purpose of this research is to determine the relationship between the emotion management competencies of school principals during a change process and organizational change cynicism levels of teachers working in primary and elementary schools in Uşak. Moreover, it was investigated whether the emotion management competencies of school principals and organizational change cynicism levels of teachers have statistically significant differences in terms of factors such as gender, seniority, field, and school type.
 464 teachers working in primary and elementary schools in Uşak Province in 2018-2019 academic year participated in the study. "Change Cynicism Scale" developed by Helvacı and Çavdar (2017) was used in order to determine the organizational change cynicism levels of teachers and "The Scale of Emotion Management Competencies in Change Process" developed by Helvacı and Öztürk Yüzer (2018)  was used in order to determine the emotion management competencies of school principals.
The data gathered were analyzed with SPSS 24.0 statistical software. Descriptive statistics, independent samples t-test, ANOVA and Pearson Moment Correlation tests were used in order to analyze the data.
According to the results obtained, there is a low negative relationship between the emotion management competencies of school principals during a change process and the teachers' organizational change cynicism levels. According to this; as the school principals' ability to manage emotions in the process of change increases, teachers' perception of change cynicism decreases. In addition, it was found that teachers' organizational change cynicism levels were low in total. Organizational change cynicism levels were examined according to teachers' demographic variables; it was reached there is no significant difference according to seniority variable. However, it was found that organizational change cynicism levels partially differentiated according to teachers' gender, school type and branch variables. In the study, it was found that the level of competence of school administrators to manage emotions in the process of organizational change is medium. The school administrators' ability to manage emotions of teachers in the process of change does not differ significantly in terms of gender and seniority variables. However, in terms of school type and branch variables, it is seen that school administrators' ability to manage emotions in the process of change differs significantly.