Konuşma sesi bozukluğu olan ve olmayan çocukların dil becerilerinin ve konuşma tutumlarının incelenmesi
Examination of language skills and speech attitudes of children with and without speech sound disorder
Yazar: ŞEYDA NUR BAŞARAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EVRİM GERÇEK
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Dil becerileri = Language skills ; Konuşma bozuklukları = Speech disorders ; Ses = Voice ; Ses bozuklukları = Voice disorders ; Tutumlar = Attitudes ; Çocuklar = Children

Özet:
Konuşma sesi bozukluğu (KSB) konuşma seslerini üretmedeki zorluklar ile karakterize olan konuşma bozukluğudur. Çocukluk çağında yaygın olarak görülmektedir. KSB olan çocuklar dil ve sosyal becerilerde zorluklar yaşama riski ile karşı karşıyadır. Bu çalışmada KSB olan çocukların dil becerilerinin ve konuşma tutumlarının tipik gelişim gösteren (TGG) yaşıtları ile karşılaştırmalı olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya yaşları 49-91 ayları arasında anaokulu ve ilkokula giden 20 KSB olan ve 20 TGG çocuk katılmıştır. Çocukların dil becerilerini ölçmek için Türkçe Okul Çağı Dil Gelişimi Testi (TODİL), sesletim becerilerini ölçmek için Türkçe Sesletim-Sesbilgisi Testi (SST) ve konuşma tutumlarını belirlemek için Konuşma Katılımı ve Etkinliği Değerlendirmesi Anketi uygulanmıştır. Çalışma sonucunda KSB olan çocukların dil becerilerinin TGG yaşıtlarına göre anlamlı şekilde düşük olduğu, KSB olan çocukların sesletim ve dil becerileri arasında herhangi bir istatistiksel ilişki olmadığı, KSB olan kız çocukların bazı dil becerilerinde erkek çocuklarına göre anlamlı şekilde daha yüksek performans gösterirken TGG erkek ve kız çocukların dil becerilerinde herhangi bir farklılaşma olmadığı, KSB olan ve TGG çocukların çoğunlukla olumlu konuşma tutumlarına sahip olduğu bulunmuştur. Bulgular alanyazın çerçevesinde tartışılmış, ileri araştırmalara ve uygulamaya yönelik önerilerde bulunulmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Konuşma Sesi Bozukluğu, Dil Becerileri, Konuşma Tutumları.

Abstract:
Speech sound disorder (SSD) is a speech disorder characterized by difficulties in producing speech sounds. It is common in childhood. Children with SSD are at risk of having difficulties with language and social skills. In this study, it was aimed to examine the language skills and speech attitudes of children with SSD in comparison with their typically developing (TD) peers. The study was conducted with 20 children with SSD and 20 TD children aged between 49-91 months who went to kindergarten and primary school. Speech and language skills were assessed with Turkish version of Test of Language Development-Primary-Fourth Edition (TODİL) and the Turkish Articulation and Phonology Test (SST). The children's likert questions on The Speech Participation and Activity Assessment of Children was applied to determine the speech attitudes of the children. As a result of the study, the language skills of children with SSD were significantly lower than their TD peers, there was no statistical relationship between the speech and language skills of children with SSD. It was found that girls with SSD performed significantly higher than boys in some language skills, while there was no difference in language skills of boys and girls with TD. It has been observed that children with SSD and TD mostly had positive speech attitudes. The findings were discussed within the framework of the literature, and suggestions were made for further research and practice.
Keywords: Speech Sound Disorder, Language Skills, Speech Attitudes.