Cerrahi hastaların sosyokültürel yapıları ve bireysel alışkanlıkları ile ameliyat sonrası erken dönem komplikasyonlar arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between sociocultural structures and individual habits of surgical patients and early postoperative complications
Yazar: MINA SADRADDINI
Danışman: PROF. DR. HAYRİYE DENİZ ŞELİMEN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Genel anestezi ile açık batın ameliyatı uygulanan hastaların sosyokültürel yapıları ve bireysel alışkanlıkları ile ameliyat sonrası erken dönem komplikasyonlar arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı tasarımla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Çalışmanın örneklemini; İstanbul ilinde Marmara Üniversitesi (M.Ü.) Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi genel cerrahi kliniğinde (batın ameliyatı) uygulanan ve 1 Ocak 2013 - 31 Aralık 2015 tarihleri arasında yatarak tedavi gören 415 hasta oluşturdu. Araştırmada veriler, toplam 45 sorudan oluşan veri toplama formları kullanarak, araştırmacı tarafından yüz yüze görüşmek yöntemile ve hasta dosyasından elde edildi. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 22,0 programı kullanılarak analiz edildi. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemlerden sayı, yüzde, ortalama, standart sapma kullanıldı. Kategorik değişkenler için frekans ve yüzde, sürekli değişkenler için ortalama ile standart sapma hesaplandı. Kategorik değişkenler arasındaki dağılım farklılıklarını incelemek amacıyla ki-kare testi yapıldı.
Bulgular: Batın ameliyatı yaplan hastaların çoğunluğu erkek, ilk ve ortaokul mezunu, normal kiloda olduğu ve çalışmadığı belirlendi. Gelişen komplikasyonların sıklıkla ameliyat sonrası ilk gün ve sırasıyla gastrointestinal, kardiyovasküler, solunum sistemi ve yara yeri komplikasyonları olarak geliştiği saptandı. Uyku problemi, kronik hastalık öyküsü, günlük içilen çay ve süt/ayran miktarı, ameliyat öncesi kilo kaybı, sigara kullanım durumu, nazogastrik tüp kullanımı, idrar sondası varlığı ile gelişen erken dönem komplikasyonlar arasında istatistiksel açıdan pozitif ilişkili anlamlı bir fark olduğu belirlendi.
Sonuçlar: Cerrahi girişimlerde en önemli sorunların başında ameliyat sonrası ortaya çıkan komplikasyonlar ve bunlarla hızlı ve etkin başetme yöntemlerini uygulamadaki bilgi eksikliği gelmektedir. Bu sonuçlar ışığında, komplikasyonları önlemeye yönelik stratejilerin hazırlanması, komplikasyonların gelişimi ile ilişkili değiştirilebilir risk faktörlerinin belirlenmesi önemlidir.
Anahtar kelimeler: Batın ameliyatı, bireysel alışkanlıklar, erken dönem komplikasyonlar

Abstract:
Aim: This descriptive design was conducted to evaluate the relationship between sociocultural structures and individual habits of patients who underwent open abdominal surgery under general anesthesia and early postoperative complications.
Materials and Methods: The sample of the study; It consisted of 415 patients who were applied in the general surgery clinic (abdominal surgery) of Marmara University (M.Ü.) Pendik Training and Research Hospital in Istanbul and were hospitalized between January 1, 2013 and December 31, 2015. The data in the study were obtained by the researcher by interviewing the patients face-to-face and obtaining information from the patient file, using data collection forms consisting of 45 questions in total, which were prepared in line with the literature and expert opinions, after the purpose of the study was explained to the patients who met the sampling criteria. The data obtained in the research were analyzed using the SPSS 22.0 program. Frequency and percentage were calculated for categorical variables, and mean and standard deviation were calculated for continuous variables. Chi-square test was performed to examine the distribution differences between categorical variables.
Results: It was determined that the majority of patients who underwent abdominal surgery were male, primary and secondary school graduates, were of normal weight and were not working. It was determined that there was a statistically positive and significant difference between sleep problems, chronic disease history, daily tea and milk/ayran amount, preoperative weight loss, smoking status, nasogastric tube use, presence of urinary catheter and developing early complications.
Conclusions: One of the most important problems in surgical interventions is the postoperative complications and the lack of knowledge in applying fast and effective methods of coping with them. In the light of these results, it is important to prepare strategies to prevent complications and to identify modifiable risk factors associated with the development of complications.
Keywords: Abdominal surgery, individual habits, early complications