Erken evre ve remisyondaki meme kanseri kadınlarda metakognitif inançlar ve kansere tepki tarzlarının anksiyete düzeyine etkisi
The effect of metacognitive beliefs and cancer response styles on anxiety levels in women with breast cancer in early stage and remission
Yazar: İLAYDA CEBECİLER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA SAVAŞ
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Araştırmada erken evre (evre I, II) meme kanseri tanısı almış ve meme kanseri sonrası remisyon döneminden geçen kadınların kansere tepki tarzları ve meta-kognitif inançlarındaki farklılıkların anksiyete düzeyi üzerindeki etkisini incelemek hedeflenmiştir. Örneklem 23-65 yaş arasında bulunan toplam 110 kadın katılımcıdan oluşmuştur. Araştırmaya onay veren katılımcılara kişisel bilgi formu, Üst Biliş Ölçeği, Kansere Tepki Tarzları Ölçeği ve Yaygın Anksiyete Ölçeği- Revize Edilmiş anket şeklinde internet aracılığıyla ve elden verilmek suretiyle uygulanmıştır.
Veriler SPSS 27.0 programı ile analiz edilmiştir. Verilerin analizi %95 güven aralığında (p=0,05) incelemeye alınmıştır. Yapılan analiz sonucunda uygulanan ölçeklerin alt boyutları arasında pozitif ve negatif yönlü; yüksek, orta ve zayıf dereceli ilişkiler saptanmış; belli başlı sosyodemografik değişkenlerin kişilerin meta-kognitif inançları, kansere tepki tarzları ve anksiyete düzeyleri üzerinde etkili olduğu görülmüştür. Meme kanserinin erken evresinde bulunan kadın katılımcıların uygulanan ölçeklerden aldığı tüm toplam puanlar hastalığın remisyon döneminde bulunan katılımcılara göre yüksek bulunmuştur. Başta anksiyete olmak üzere katılımcılarda hastalığın dönemi fark etmeksizin en sık görülen psikolojik sıkıntılar daha önceki çalışmaları destekleyen şekilde depresyon ve obsesyonlar olmuştur. Sonuçlar bulgular doğrultusunda tartışılmış ve gelecekte yapılabilecek olası çalışmalar için öneriler derlenmiştir.

Abstract:
The aim of the study was to examine the effect of differences in cancer response styles and meta-cognitive beliefs on the anxiety level of women diagnosed with early stage (stage I, II) breast cancer and going through a post-breast cancer remission period. The sample consisted of a total of 110 female participants between the ages of 23 and 65. A personal information form was applied to the participants who consented to the study in the form of a Metacognition Scale, Cancer Response Styles Scale and Generalized Anxiety Scale- Revised questionnaire via the internet and hand-delivered.
The data were analyzed with SPSS 27.0 program. The analysis of the data was examined at a 95% confidence interval (p=0.05). As a result of the analysis, positive and negative aspect; high, medium and weak relationships were found between the sub-dimensions of the scales applied; certain sociodemographic variables have been shown to have an impact on people's meta-cognitive beliefs, cancer response styles and anxiety levels. All the total scores of female participants at the early stage of breast cancer from the applied scales were found to be higher than the participants in the remission period of the disease. Regardless of the period of illness, the most common psychological distress in the participants, especially anxiety, were depression and obsessions, which supported previous studies. The results were discussed in line with the findings and suggestions for possible future studies were compiled.