1-60 ay arası akut gastroenterit geçiren çocuklara ailelerinin tutumu ve probiyotik kullanımının tedaviye olan katkısının aileler tarafından farkındalığının değerlendirilmesi
The attitude of families for children between 1-60 months who has acute gastroenterits and evaluation of the additives of the treatment of probiotic usage by families
Yazar: AYÇA GÜLTEKİN ULUSAN
Danışman: DOÇ. DR. SEDA GEYLANİ GÜLEÇ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile = Family ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme tedavisi = Nutrition therapy ; Farkındalık = Awareness ; Gastroenterit = Gastroenteritis ; Probiyotikler = Probiotics ; Tedavi = Treatment ; Çocuklar = Children

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı 1-60 ay arası cocukları olan ailelerin çocukları ishal olduğunda tutumları ve tedavide kullanılan probiotiklerin öneminin farkındalığının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 
 GEREÇ  ve YÖNTEM: Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve  Hastalıları polikliniğine ve servisine başvuran çocukları akut gastroenterit geçirmiş veya geçiren 400 gönüllü aileye uygulandı. Çalışma verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metodların (frekans) yanısıra niteliksel verilerin karşılaştırılmasında Ki-Kare testi kullanıldı. Veriler frekans ve yüzde şeklinde verildi. Değişkenler ki kare, Yates düzeltmeli ki kare (Chi square test with Yates correction) ve Fisher kesin olasılık (Fisher's exact probability) testleri ile değerlendirildi. Anlamlılık sınırı p<0.05 ve çift yönlü olarak alındı. 
BULGULAR: Çalışmamızda 1-60 ay arası bebeği olan 400 anne değerlendirmeye alınmıştır. Annelerin %7.3'ü 20 yaş altında iken, %20.8'i 20-24 yaş arasında, %31.5'i 25-30 yaş arasında ve %40.5'i 30 yaş üzerindedir. Annelerin %16.3'ü okur-yazar iken, %43.8'i ilköğretim, %18.3'ü lise ve %21.8'i üniversite mezunudur. Çocukların %15'ine 4 aydan daha önce ek gıdaya başlanırken, %52.5'ine 4-6 ay arasında, %26.8'ine 7-9 ay arasında ve %5.8'ine 10 aydan sonra ek gıdaya başlanmıştır. Annelerin %77.5'i çocuğuna kendisi ishal diyeti uygularken, %22.5'i uygulamamaktadır. Annelerin %56'sı çocuğu ishal olduğunda ishal tozu verirken, %44'ü vermemektedir. %28.3'ü ishal tozunu kendisi alırken, %71.8'i doktordan almaktadır. Çocukların %34.5'i daha önce bulaşıcı ishal nedeniyle hastaneye yatmışken, %65.5'i yatmamıştır .Annelerin %36'sı ishal tozu yada probiyotiklerin neler olduğunu bilirken, %64'ü bilmemektedir. Daha önce bulaşıcı ishal esnasında doğal probiyotik ürünlerini kullanan annelerin %61.4'ü çocuğunun iyileşmesine katkısı olduğunu düşünürken, %38.6'sı katkısı olduğunu düşünmemektedir. Annelerin %2.7'si genelde doğal probiyotik olan ürünlerin çocuğunun beslenmesinde kullanmazken, %49.5'i her gün kullanmakta, %40.7'si haftada 1 defa kullanmakta ve %7.1'i ayda 1-2 defa kullanmaktadır SONUÇ: Çalışmamızda doğal probiyotiklerin genel olarak her annenin çocuğu için öncelikli olarak kullandığı besin olduğu ama  toplumumuzun probiyotik 
bilgisinin yetersiz olduğu saptanmıştır . Bu konudaki bilgi eksiklini gidermek için yapılacak eğitim çalışmaları son derece önemlidir. İshal  gibi sık görülen bu sağlık problemi konusunda birinci basamak hekimi rahatsızlığa yaklaşımda kendi klinik ilgisinin yanında mutlaka kanıta dayalı oluşturulmuş belli algoritmaları kullanarak tedaviye yön vermelidir.
 Anahtar Kelimeler: akut gastroenterit, probiyotik,beslenme,ek gıda

Abstract:
Objective: The aim of this study was to assess the awareness of families with children between 1-60 months, their attitudes when the children had diarrhea and the prevalence of probiotics used in the treatment. 
 Method: In our study, 400 mothers with a baby between 1-60 months were evaluated in Gaziosmanpaşa Taksim Education Research Hospital Children's Health and Diseases policlinic and service children. Chi-square test was used to compare qualitative data as well as descriptive statistical methods (frequency) when study data were evaluated. Data are given in frequency and percentage. The variables were assessed by square test, Chi square test with Yates correction and Fisher's exact probability tests. Significance limit was p <0.05 and bidirectional. 
  Results:: : In our study, 400 mothers with a baby between 1-60 months were evaluated. While 7.3% of mothers under 20 years of age, 20.8% between 20-24 years, 31.5% between 25-30 years and 40.5% are over 30 years old. While 16.3% of mothers are literate, 43.8% primary, 18.3% and 21.8% of high school and graduated from the university.In our study 15% of the children started supplementary food before 4 months, while 52.5% started 4-6 months, 26.8% 7-9 months , 5.8% after 10 months. 77.5% of mothers apply diarrhea diet,  22.5% do not. While 56% of the mothers gave probiotics  and 44% did not. 28.3% received the probiotics itself while 71.8% took the doctor. 34.5% of the children had previously been hospitalized for infectious diarrhea, 65.5% did not. 36% of their mothers know what probiotics are, while 64% do not. While 61.4% of mothers used natural probiotic thought it contributed to the healing of the child, 38.6% did not think. 2.7% of the mothers do not use  natural probiotic in the diet of the child, 49.5% use it every day, 40.7% use once a week ,7.1% use 1-2 times a month. 
 Conclusion: In our study we  found that natural probiotics were the food that every mother primarily used for their child, but the probiotic knowledge of our society was inadequate. The educational work to be done in order to make up for this
lack of knowledge is extremely important. We should give treatment directions by using certain algorithms based on evidence in diarrhea treatment. 
 Keywords: acute gastroenteritis, nutrition, probiotics , supplement food