Türkiye'de yabancı askeri şahısların yargılanması
Judgeing of foreign military persons in Turkey
Yazar: İMRAN BULUT
Danışman: Y.DOÇ.DR. FETHİ KILIÇ
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
İnsanlık tarihi boyunca komşu devletler, kıta içi devletler ve kıtalararası boyuttaittifakların yapılmış olduğu bilinmektedir. Uluslararası ittifaklar ve ittifak zorunluluklarıarttıkça, karşılıklı ?asker şahıs? görevlendirmeleri daha da yaygınlaşmaktadır. Günümüzde,küreselleşmenin de etkisiyle, devletlerin birbirine karşılıklı olarak asker göndermekteolduğunu görüyoruz. Bu askeri şahısların görevlendirilen ülkede işledikleri suçlar ve tabiolacakları hukuk konusunda devletlerarasında uyuşmazlıklar çıkmaktadır.Türkiye'de görev yapan yabancı askeri şahıslar hakkında; Devlet yetkisi ve egemenlikhakları kapsamında telakki edilen ?yargı yetkisi?; uluslararası hukukun genel ilkeleri, cezahukukunun yer bakımından uygulanması, kişi bakımından uygulanması ve istisnaları, ?KuzeyAtlantik Antlaşmasına Taraf Devletler Arasında, Kuvvetlerinin Statüsüne DairSözleşme(NATO/SOFA )? ve uluslararası diğer anlaşmalar ile tesis edilen yargı yetkisideğerlendirilmiş; bu değerlendirmeler ışığında yabancı asker kişilerin hangi koşulların varlığıhalinde Türk Askeri Yargısına veya Türk Adli Yargısına tabi olacakları incelenmiştir.Yabancı asker kişilerin Türk askeri yargısına tabi oldukları hallere ilişkin tartışma üçana başlık altında yürütülmüştür. Bunlardan birincisi, As.CK.nun ?Yalnız Harb ZamanındaAskeri Kanunlara Tabi Şahıslar Hakkındaki Hükümler? başlığını taşıyan, birinci kısımdördüncü bapta,155,157,158 nci maddeleri ile ?Disiplin Cezaları? başlığını taşıyan ikincikısım birinci bap 164 ncü ve dördüncü bap 174 ncü maddesinde düzenlenmiş olandurumlardır. kincisi, 6375 sayılı kanunla kabul edilen, ?Kuzey Atlantik Anlaşmasına TarafDevletler Arasında, Kuvvetlerinin Statüsüne Dair Sözleşme (NATO/SOFA)? ve B Oanlaşması ülkeleri arasında 19 Haziran 1995 tarihinde, Brüksel'de imzalanan, ?KuzeyAtlantik Konseyine Taraf Devletler ve B O Proğramına Katılan Diğer Devletler ArasındaKuvvetlerin Statüsüne lişkin Anlaşma? ile öngörülen hallerdir. Sonuncu bölümde ise, ikilianlaşmalarla tanınan yargı yetkisinin söz konusu olduğu haller incelenmiştir.

Abstract:
During the history of humanity, it is known that there were made agreements amongneighbour countries, continent countries and intercontinental countries. Rising up theintercontinental alliances and alliance necessities, it is become widespread the charging ofmutual military personel. Nowadays, we are seing that the countries send soldiers mutually inorder to the effects of the globalization. There occurs some disagreements on dependent oflaw and crimes in the country where these soldiers are in charge.Justice Authority is assembled with State Authority about the foreign soldiers who arein service in Turkey; Justice Authority which is thought concerning the Sovereignty Rights;General Rules of International Law; ?Among the Side Countries to the North Atlantic TreatyConcerning the Treaty of Statute of Forces? and the other international treaties. In the lightsof these evaluations, in which conditions foreign soldiers are dependent on the TurkishMilitart Justice or Turkish Judicial Justice are examined.The discussion about the conditions that the foreing soldiers dependent on the TurkishMilitary Justice is being executed in three main titles. One of the main title is thearrangement conditions of 155, 157, 158, 164 and 174 paragraph in the Military PenaltyLaw. The second title is the anticipated conditions in the ?Among the Side Countries to theNorth Atlantic Treaty Concerning the Treaty of Statute of Forces? and ?Among the SideCountries to the North Atlantic Treaty and other Countries participated in BIO Programconcerning Treaty of Statute of Forces ?. In the last title the conditions about the authorityjustice accepted by the bilateral treaties are examined.