Aile sağlığı merkezlerinde çalışan sağlık profesyonellerinin çocuk istismarı ve ihmaline yönelik farkındalıkları
Family health centers of occupational health professional awareness of child abuse and neglect towards
Yazar: CİHAN CİRİT
Danışman: DOÇ. DR. RANA YİĞİT
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Duygusal istismar = Emotional abuse ; Çocuk ihmali = Child negligence

Özet:
Aile Sağlığı Merkezlerinde Çalışan Sağlık Profesyonellerinin Çocuk İstismarı ve
İhmaline Yönelik Farkındalıkları
Bu çalışmada çocuk istismarı ve ihmaliyle ilgili olarak Aile Sağlığı
Merkezleri'nde çalışan sağlık profesyonellerinin farkındalıklarını belirlemek
amaçlanmıştır.
Mersin ilinde seçilmiş 4 bölgede ASM'de çalışan 45 doktor, 30 hemşire ve
44 ebe olmak üzere 119 sağlık profesyoneli çalışmaya alınmıştır. Araştırma verileri
21 sorudan oluşan "Tanıtıcı Bilgi Formu ", hemşire, ebe ve hekimlerin çocuk
istismarı ve ihmaline yönelik farkındalık düzeylerini saptamaya yönelik Uysal
tarafından (1998) geliştirilen 67 sorudan oluşan Likert tipi "Çocuk istismarı ve
ihmalinin Belirti ve Risklerinin Tanılanmasına Yönelik Ölçek Formu"
kullanılarak elde edilmiştir. Bu ölçek %95 güvenilirlik, ±3 standart sapma ve %3
hata marjiniyle uygulanmıştır.
Çalışmaya alınan doktorların %76'sı, hemşirelerinin %57'si ve ebelerin
%52'si öğrenimleri sırasında çocuk istismarı ve ihmali konusunda bilgi aldıklarını
belirtmişlerdir.
Çalışmada sağlık profesyonellerinin %60'nın çocuk istismarı ve ihmali
olgusu ya da şüphesi karşılaştıkları ve ebelerin çocuk istismarı ve ihmali ile
karşılaşma oranının anlamlı derecede diğer meslek gruplarına göre daha yüksek
olduğu saptanmıştır. Çocuk istismarı ve ihmali olgu ya da şüphesi ile karşılaşan
sağlık profesyonellerinin %78'nin öykü almada, %35'nin fizik muayenede,
%58'nin kayıt tutmada, %70'nin ilgili kurumlara rapor etmede zorlandıkları
bulunmuştur.
Çalışmaya alınan sağlık profesyonellerinin %18'i çocuk istismarı şüphesi ya
da olgusu ile karşılaştığında bildirim yapmayacağını belirtmiştir.
Tüm meslek gruplarında İstismar ve ihmale yatkın ebeveynlerin özellikleri
puan ortalaması ve istismar ve ihmale yatkın çocukların özellikleri puan
ortalaması diğer ölçek puan ortalamalarına göre istatistiksel olarak anlamlı
derecede daha düşük bulunmuştur.
xiii
Aile Sağlığı Merkezlerinde çalışan Sağlık profesyonelleri için çocuk
istismarı ve ihmali vaklarının tanılanması ve sonrasında bildirimi için daha etkili,
sistematik talimat ve prosedürlerin geliştirilmesi, çocuk istismarı ve ihmali
eğitimlerinin mezuniyet öncesi ve mezuniyet sonrası devamlılık gösterecek şekilde
programlanmasının önemi ve gerekliliği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar kelimeler: Çoçuk İstismarı ve İhmali, Sağlık Profesyonelleri, Farkındalık

Abstract:
The awareness of health professionals working in family health centers regarding
child abuse and neglect
In this study determining the awareness of health professionals working in
Family Health Centers was aimed.
In this study, there are totally 119 health professionals working in FHC
(Family Health Centers) including with 45 doctors, 30 nurses and 45 obstetrician
in selected four regions in Mersin Province.
Data for the study was collected through the use of an "Identifying
Information Sheet" made up of 21 questions, by using "Likert Scale for
Identifying Signs and Risks of Child Abuse and Neglect" made up of 67 questions
developed by UYSAL to determine the awareness levels of nurses, obstetricians
and doctors about child abuse and neglect.
This scale was implemented with 95 % reliability + 3 standard deviation
and 3% error margin. 76 % Doctors, 57 % Nurses, 52% Obstetricians included in
the study stated that they got information about child abuse and neglect during
their education life. In the study, 60 % health professionals encounter cases or
suspicions about child abuse and neglect and it is also determined that obstetrician
rate of encountering with child abuse and neglect substantially high when
comparing with other occupational groups.
It is stated that 78 % health professionals encountered with the cases or
suspicions have difficulty in getting the tale, 35 % health professionals have
difficulty in physical examination, 58 % health professionals recording and 70 %
health professionals reporting to the institutions. 18 % health professionals
included in the study stated that they wouldn't announce when encountering with
the cases or suspicions about child abuse and neglect.
In all profession groups, point average of characteristics of the parents
prone to abuse and neglect and point average of characteristics of the children
prone to abuse and neglect are found substantially lower than the other scales
point averages. For Health Professionals working in Family Health Centers,
diagnosing child abuse and the facts of neglect and for this reason developing more 
xv
efficient and systematical instruction and procedures to announce these occurred
facts and additionally the importance of education about child abuse and neglect
continuously programmed before and after graduation and the necessity of
education are concluded in this study
Keywords: Child Abuse and Neglect, Health Professionals, Awareness