Motor beceri, görsel algılama ve yaşam kalitesinin çocukluk çağı dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğunun (DEHB) farklı eş tanı grupları arasında incelenmesi
Evaluation of motor skill, visual perception and quality of life among different comorbity groups of  childhood attention deficit hyperactivity disorder (ADHD)
Yazar: NİLAY ŞAHAN
Danışman: DOÇ. DR. SONGÜL ATASAVUN UYSAL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Görsel algılama = Visual perception ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Komorbidite = Comorbidity ; Motor beceriler = Motor skills ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çocuklar = Children ; Özgül öğrenme güçlüğü = Specific learning disability

Özet:
Bu çalışmaya 6-10 yaş arası erkek, sağ eli dominant olan, tanısı sadece DEHB olan 18, DEHB ve özgül öğrenme güçlüğü (ÖÖG) olan 17, DEHB ve karşıt olma karşı gelme bozukluğu (KOKGB) olan 16, DEHB ve anksiyete bozukluğu olan 15 ve tipik gelişim gösteren (TGG) yaşıtları 15 olmak üzere toplam 81 çocuk dahil edilmiştir. Çalışmamızda el tercihi Edinburgh El Tercih Anketi ile, motor beceri  Bruininksy- Oseretsky Motor Yeterlilik Testi'nin 2. Versiyonu (BOT-2) ile, el fonksiyonları 9 Delikli Peg  Testi ile, görsel algılama becerileri Motor- Yetenek Olmaksızın Görsel Algılama Testi'nin 3. Versiyonu (MYOGAT-3) ile ve yaşam kaliteleri Küçük Çocuk Yaşam Kalitesi Ölçeği ile test edilmiştir. Küçük Çocuk Yaşam Kalitesi Ebeveyn Formu (KÇYKEF) ve Yenilenmiş Conners Anababa Derecelendirme Ölçeği Kısa Formu (YCADÖKF) çocukların ebeveynlerine verilerek doldurmaları istenmiştir. Çalışmamızın sonucunda DEHB ve eş tanı grubundaki çocukların TGG yaşıtlarına göre motor beceri (x2= 36,693) (p=0,001), el becerileri (x2= 10,456) ( p= 0,033), görsel algılama ( x2= 10,240) (p= 0,037) ve yaşam kalitesi (F= 3,432) (p= 0,012) seviyelerinde düşük oldukları görülmüştür. KÇYKEF'de DEHB ve eş tanı grubun ebeyenlerinin TGG yaşıtlarının ebeveynlerine göre  değerlendirmelerinin düşük olduğu görülmüştür (x2= 22,113) (p= 0,001). YCADÖKF'de ise DEHB ve eş tanı grubundaki ebeyenlerin puanlamalarının TGG yaşıtlarının ebeveynlerine gore daha yüksek olduğu görülmüştür (x2=23,934)(p= 0,001). Çalışmamızın sonucunda ayrıca DEHB ve ÖÖG eş tanı grubunun  denge, üst ekstremite koordinasyon ve kaba motor beceri gibi motor becerilerde diğer DEHB ve eş tanı gruplarına göre daha düşük  seviyede oldukları görülmekte ve bu sonuçların bu alanda çalışan fizyoterapistlere yol gösterici olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, between 6-10 year-old male with right-handed dominant, 18 diagnosed with ADHD, 17 with ADHD and specific learning disability (SLD), 16 with ADHD and oppositional defiant disorder (ODD), 15 with ADHD and anxiety disorders and 15 typically developing peers (TDP), totally 81 children were included. In our study, we tested hand preferences with Edinburgh Handedness, motor skill  with Bruininksy-Oseretsky Motor Efficiency Test 2nd Version (BOT-2), hand functions with 9-Hole Peg Test, visual perception skills with Motor Free Visual Perception Test-3 (MPVT-3) and Quality of life with Pediatric Quality of Life Inventory.  Parents Form of Pediatric Quality of Life Inventory  (Parent PEDs QL) and the Conners Parent Rating Scale- Revised Short (CPRS-RS) were given to parents to fill. As a result of our study, children in ADHD and comorbidity groups had low levels of motor skills (x2= 36,693) (p=0,001), manual dexterity(x2= 10,456) ( p= 0,033), visual perception ( x2= 10,240) (p= 0,037)and quality of life (F= 3,432) (p= 0,012)  compared to TDP. In  the Parent PEDs QL of ADHD and comorbidities were lower than  parents of TDP (x2= 22,113) (p= 0,001). In the  CPRS-RS, scores of parents in ADHD and comorbidity group were higher than their parents of  TDP (x2=23,934) (p= 0,001). As a result of our study, it was seen that ADHD and SLD comorbidities were lower in motor skills such as balance, upper extremity coordination and gross motor skills compared to other ADHD and comorbidity groups and these results are thought to be guiding physiotherapists working in this field.