Talasemi major hastalarında selenoprotein P ve glutatyon peroksidaz 3 düzeylerinin tiroid fonksiyonları ile ilişkisi
The relationship between thyroid functions and levels of selenoprotein P and glutathione peroxidase 3 in thalassemia major patients
Yazar: GUNEL TALIBOVA
Danışman: PROF. DR. OSMAN ALPHAN KÜPESİZ ; DOÇ. DR. MESUT PARLAK
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Beta talasemi = Beta-thalassemia ; Glütatyon peroksidaz = Glutathione peroxidase ; Hipertiroidizm = Hyperthyroidism ; Selenoprotein P = Selenoprotein P ; Tiroid fonksiyon testleri = Thyroid function tests ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases

Özet:
Amaç: Talasemi major (TM) hastalarında selenyum düzeyi ve glutatyon peroksidaz 3 (GPX3) aktivitesinin ölçüldüğü çalışmalar mevcuttur. Ancak, selenyumun depo ve taşınmasında görevli olan Selenoprotein P (SePP)'nin talasemi hastalarında çalışıldığı bir çalışmaya rastlanılamamıştır. Bu çalışmanın amacı, talasemi major hastalarının tiroid fonksiyonları ile SePP ve GPX3 düzeylerini karşılaştırarak selenoproteinlerin tiroid fonksiyonlarına etkisinin olup olmadığını değerlendirmektir.
Yöntem: Bu çalışmaya 80 olgu (40 kontrol, 40 TM) dahil edildi. Kontrol ve hasta gruplarındaki GPX3 ve Selenoprotein P konsantrasyonları sandwich ELISA yöntemi ile ölçüldü. Hemogram Advia 120 cihazı ile ölçüldü. Ferritin, T4, T3 ve TSH immunolojik yöntemle çalışıldı. Demir Advia Chemistry XPT cihazı ile spektrofotometrik olarak ölçüldü. Anti-TPO ve Anti-hTG Immulite 2000 cihazında immunoassay yöntem ile çalışıldı. İdrarda iyot spektrofotometrik olarak ölçüldü.
Bulgular: Talasemi major grubunun SePP konsantrasyonu kontrol grubundan daha yüksek bulundu. Talasemi major hastalarının GPX3 konsantrasyonları ile kontrol grubundaki bireylerin GPX3 konsantrasyonları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamadı. Tüm bireylerin ferritin konsantrasyonu ile serbest T4 ve T3 konsantrasyonları arasında negatif korelasyon bulundu. Tüm bireylerin GPX3 konsantrasyonları ile serbest T4 ve serbest T3 konsantrasyonları arasında negatif korelasyon bulundu. Sağlıklı bireylerde SePP konsantrasyonu ile TSH arasında negatif korelasyon bulundu.
Sonuç: Bu çalışma, talasemi major hastalarında SePP ve GPX3 konsantrasyonlarının birlikte ölçüldüğü ilk araştırmadır. Çalışmamızda, SePP düzeyleri TM hastalarında kontrol grubuna göre daha yüksek olarak bulundu ancak grupların GPX3 düzeyleri arasında fark bulunamadı. Demir birikimi ile tiroid hormonları arasında ilişki olabileceği gösterildi. Tiroid hormonları ile selenoproteinler arasında bulunan korelasyonlar selenyumun tiroid fonksiyonları için gerekli olduğunu gösterebilir. Talasemilerde SePP'nin tiroid metabolizmasındaki rolünün aydınlatılabilmesi için detaylı çalışmaların yapılması gerekmektedir. 

Anahtar Kelimeler: talasemi, selenoprotein P, glutatyon peroksidaz, hipotiroidi

Abstract:
Objective: There have been studies measuring selenium levels and glutathione peroxidase 3 activity (GPX3) in patients with thalassemia major (TM). However, selenoprotein P (SePP), which is responsible for the storage and transport of selenium, has not been studied in thalassemia patients. The aim of this study is to compare the thyroid functions of the thalassemia major patients with the levels of SePP and GPX3 and to evaluate the effect of selenoproteins on thyroid function.
Methods: Eighty patients (40 controls, 40 TM) were included in this study. GPX3 and Selenoprotein P concentrations in the control and patient groups were measured by sandwich ELISA. The hemogram was measured with the Advia 120 device. Ferritin, T4, T3 and TSH samples were analyzed by using immunological method. Iron was measured spectrophotometrically using Advia Chemistry XPT. Anti-TPO and Anti-hTG were studied by immunoassay method using the immulite 2000 device. Iodine was measured spectrophotometrically in urine.
Results: SePP concentration of thalassemia major group was higher than control group. There was no statistically significant difference between the GPX3 concentrations of the TM patients and the GPX3 concentrations in the control group. A negative correlation was found between ferritin concentrations of all individuals and concentrations of free T4 and T3. A negative correlation was found between the GPX3 concentrations of all subjects and free T4 and T3 concentrations. There was a negative correlation between SePP and TSH concentrations in healthy subjects.
Conclusion: This is the first study in which the concentrations of SePP and GPX3 were measured together in thalassemia patients. In our study, SePP levels were higher in TM patients than in the control group but there was no difference in GPX3 levels of the groups. It was shown that there may be a relationship between iron overload and thyroid hormones. Correlations between thyroid hormones and selenoproteins may indicate that selenium is necessary for thyroid functions. Detailed studies are needed to clarify the role of SePP in thyroid metabolism in thalassemia

Keywords: thalassemia, selenoprotein P, glutathione peroxidase, hypothyroidism