Ahmet Mithat Efendi'de medeniyet tasavvuru
Ahmet Mithat Efendi's imagination of civilization
Yazar: MUHAMMED İKBAL UZUN
Danışman: DOÇ. DR. KASIM MÜMİNOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
"Ahmet Mithat Efendi'de Medeniyet Tasavvuru" adlı çalışmamız Osmanlı Devleti'nin en buhranlı dönemlerinden olan on dokuzuncu yüzyılda döneminin önemli yazar ve düşünürlerinden Ahmet Mithat Efendi'nin medeniyet düşüncesini ve bu düşünceyi oluşturan temel unsurları açıklamayı amaçlamaktadır. 
On dokuzuncu yüzyılda Osmanlı toplumu önemli bir değişimin içerisindedir. Bilim ve teknik olarak Batı'nın gerisinde kalan Osmanlı Devleti'nin bu geri kalmışlığa çözüm aradığı görülür. Bu arayışın neticesinde Osmanlı Devleti Batı kültürünün etkisini hissetmeye başlar. Bu Batılılaşma hareketleri ile birlikte Batılılaşmanın tam olarak nasıl olacağı ile ilgili birçok görüş ortaya çıkar. Ahmet Mithat Efendi de bu konunun farkında olan dönemin önemli aydın kişilerinden biridir. Osmanlı toplumunun bu medeniyet krizini aşabilmesi için birçok edebi eser ortaya koyar. Ona göre Osmanlı Devleti teknik anlamda Batı'yı örnek almalıdır. Fakat O medeniyetin bir de manevi ve ahlaki tarafından bahseder ve bu konuda Osmanlı Devleti'nin Batı'nın çok daha ilerisinde olduğunu belirtir. Bu sebeple Batı'nın teknik yönünün örnek alınması gerektiğini söylerken kendi ahlaki ve manevi değerlerimizi de muhafaza etmemizi ister. Özellikle yazmış olduğu eserleri bir araç olarak kullanarak toplumu eğitmeyi amaçlayan Ahmet Mithat Efendi metot olarak Batı'da ki ilerlemeci anlayışı esas alır ve manevi değerlerini yitirmeden çağdaşlaşmayı hedefler.

Abstract:
The aim of our "Ahmet Mithat Efendi's Imagination of Civilization" study is to explain the civilization consideration of the Ahmet Mithat Efendi, one of the most important author and philosopher of the nineteenth century which is the one of the most depressed periods of the Ottoman Empire, and the basic elements of this consideration. 
In the nineteenth century, Ottoman society was in a state of significant change. It is seen that the Ottoman Empire, which fell behind the West in the field of science and technology, was looking for a solution to this backwardness. As a result of this search, the Ottoman Empire began to feel the influence of Western culture. With these Westernization movements, many opinions emerge about exactly how Westernization will occur. Ahmet Mithat Efendi is one of the important intellectuals of the time who was aware of this issue. He produced many literary works to help the Ottoman society overcome this civilization crisis. According to him, the Ottoman Empire should take the West as an example in technical terms. However, he also talks about the spiritual and moral side of civilization and states that the Ottoman Empire was much ahead of the West in this regard. For this reason, while saying that the technical aspect of the West should be taken as an example, he also wants us to preserve our own moral and spiritual values. Aiming to educate the society, especially by using his works as a tool, Ahmet Mithat Efendi bases his method on the progressive approach in the West and aims to modernize without losing his spiritual values.