Konjenital kalp hastalığı olan çocukların ailelerine post-operatif dönemde verilen bireyselleştirilmiş beslenme eğitiminin büyüme ve gelişmelerine etkisi
The effect of individualized nutrition training given to the families of children with congenital heart disease (CHD) in the post-operative period on their growth and development
Yazar: EMEL YÜRÜK
Danışman: DOÇ. DR. ŞENAY ÇETİNKAYA
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Cerrahisi = Pediatric Surgery ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme eğitimi = Nutrition education ; Büyüme = Growth ; Hasta eğitimi = Patient education ; Kalp defektleri-konjenital = Heart defects-congenital ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Çocuk gelişimi = Child development ; Çocuk sağlığı = Child health ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırma, KKH sebebiyle ameliyat olan çocukların annelerine verilen bireyselleştirilmiş beslenme eğitiminin çocukların büyüme ve gelişmelerine olan etkilerini belirlemek amacıyla deneysel olarak yapıldı.
Araştırmanın verileri 20/01/2021–30/06/2021 tarihlerinde Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi Kalp Damar Cerrahisinde toplandı. Araştırma toplam 42 konjenital kalp hastası çocuğun ailesi ile görüşülerek yapıldı. Randomizasyon yöntemi ile iki deney ve kontrol grubu olarak oluşturulan üç gruba kişisel bilgi formu, büyüme parametreleri ve Ankara Gelişim Tarama Envanteri (AGTE) uygulandı. Oral beslenen birinci deney grubuyla oral ile birlikte nutrisyonel beslenen ikinci deney grubuna, bireyselleştirilmiş beslenme eğitimi uygulandı. Bu eğitimler bebeğin yaşına uygun, beslenme içerikleri, besini hazırlama ve kalori ihtiyacını karşılama şekilleriyle ilgiliydi. Kontrol grubuna araştırma sürecinde herhangi bir eğitim verilmeyip araştırma sonunda eğitim materyali verildi. Her üç grubun büyüme ve gelişme parametreleri değerlendirilerek verilen eğitimin etkisi incelendi. Kontrol ve deney gruplarının sosyodemoğrafik özellikler açısından benzer olduğu, grupların homojen ve bağımsız olduğu saptandı.
Araştırmada, gruplara göre 3. izlem ile 1. izlem farkı ağırlık açısından istatistiksel olarak anlamlıydı (χ2=14.235; p=0.001). Eğitim alan gruptaki çocukların ağırlık alımında anlamlı farklılık tespit edildi (p<0.05). Ayrıca 12 aydan daha fazla anne sütü alan bebeklerin büyüme parametreleri ve toplam gelişim puanları daha az anne sütü alan bebeklere göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu (p<0.05).
Sonuç olarak, KKH olan çocuklara verilen bireyselleştirilmiş beslenme eğitimiyle çocukların büyüme ve gelişmesi desteklenebilir. Çocuk sağlığı ve hastalıkları hemşireleri çocuk ve ailelerine bireysel olarak hazırlayıp verdikleri eğitimlerle çocukların büyüme ve gelişmelerine olumlu olarak katkı sağlayarak, destek olmalıdır. 

Anahtar sözcük: Çocuk sağlığı ve hemşireliği, konjenital kalp hastalığı, büyüme ve gelişme, beslenme eğitimi.

Abstract:
This study was conducted experimentally to determine the effects of individualized nutrition training given to mothers of children who had surgery for CHD on their growth and development.
The data of the study were collected at Çukurova University Medical Faculty Balcalı Hospital Cardiovascular Surgery between 20/01/2021–30/06/2021. The research was conducted by interviewing the families of 42 children with congenital heart disease. Personal information form, growth parameters and Ankara Developmental Screening Inventory were applied to three groups formed as two experimental and control groups by randomization method. Family-centered care and individualized nutrition training were applied to the first experimental group who was fed orally and and the second experimental group orally and nutritionally fed. These trainings were about nutritional contents suitable for the age of the baby, the way of preparing the food and meeting the calorie needs of the baby. No training was given to the control group during the research process. The growth and development parameters of all three groups were evaluated and the effect of education was examined.
It was determined that the control and experimental groups were similar in terms of sociodemographic characteristics, and the groups were homogeneous and independent.
In the study, a statistically significant difference was found in terms of weight difference between the 3rd follow-up and the 1st follow-up according to the groups (χ2=14.235; p=0.001). A significant difference was found in the growth parameters and weight gain of the children in the training group. In addition, the growth parameters and total development scores of the babies who were breastfed for more than 12 months were found to be significantly higher than the babies who received less breast milk (p<0.05).
As a result, growth and development can be supported with individualized nutrition training given to children with CHD. Pediatric nurses should support children and families with the trainings they provide.

Key words: Child health and nursing, congenital heart disease, growth and development, nutrition education.