Matematik öğretmeni adaylarının olasılık alan bilgilerine yönelik tasarlanan üst bilişsel sorgulamaya dayalı öğrenme ortamı: Bir öğretim deneyi
A metacognitive inquiry based learning environment designed for probability content knowledge of preservice mathematics teacher: A teaching experiment
Yazar: MEHMET AKİF KILIÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MESUT ÖZTÜRK
Bayburt Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Olasılıklar = Probabilities ; Sorgulayıcı öğretme = Inquisitorial teaching ; Öğrenme ortamı = Learning environment ; Üstbiliş = Metacognitive

Özet:
Bu çalışmanın, üst bilişsel sorgulamaya dayalı tasarlanan öğrenme ortamının ilköğretim matematik öğretmeni adaylarının olasılık alan bilgilerindeki gelişimine etkisinin incelenmesi ve ilköğretim matematik öğretmeni adaylarının üst bilişsel sorgulamaya dayalı tasarlanan öğrenme ortamı hakkındaki görüşlerinin incelenmesi olmak üzere iki amacı vardır. Bu amaçlar doğrultusunda olasılık kavramlarının öğretimi için üst bilişsel sorgulamaya dayalı bir öğrenme ortamı oluşturulmuştur. Oluşturulan öğrenme ortamı her uygulama sonunda elde edilen veriler doğrultusunda revize edilmiştir. Her hafta iki ders saati olacak biçimde altı hafta süren ders içi uygulamalarında matematik öğretmeni adaylarının üst bilişsel sorgulama becerilerinin geliştirilerek olasılık alan bilgilerindeki gelişimi belirlenmiştir. Çalışmanın amaçları doğrultusunda, üst bilişsel sorgulamaya dayalı öğrenme ortamı nitel araştırma desenlerinden öğretim deneyi modeli ile tasarlanmıştır. Çalışmanın örneklemini, 2019-2020 eğitim-öğretim yılında Türkiye'nin kuzey doğusunda yer alan bir ilde öğrenim gören İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bölümü üçüncü sınıfındaki 31 matematik öğretmeni adayı oluşturmaktadır. Çalışmanın verilerini toplamak için yarı yapılandırılmış görüşme formundan, gözlemlerden ve öğrenci günlüklerinden yararlanılmıştır. Çalışmanın verileri içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre üst bilişsel sorgulamaya dayalı öğrenme ortamlarının olasılık alan bilgilerini olumlu yönde etkilediği belirlenmiştir. Aynı zamanda matematik öğretmen adaylarının üst bilişsel sorgulamaya dayalı tasarlanan ders içi uygulamaları hakkında olumlu görüş bildirmişlerdir. Çalışmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda, konuya ilişkin yapılacak diğer akademik çalışmalara ve eğitim paydaşlarına önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study has two following purposes: to investigate the effect of the metacognitive inquiry based learning environment on the development of content knowledge of preservice primary school teachers and to examine the views of preservice primary school teachers on the metacognitive inquiry based learning environment. To this end, a metacognitive inquiry based learning environment was created in order to teach probability concepts. This created learning environment was revised in line with the data obtained at the end of each practice. The development in elementary mathematics teachers' content knowledge was determined by enhancing their metacognitive inquiry abilities during the in-class practices lasting six weeks with two course hours each week. The metacognitive inquiry based learning environment was designed by teaching experiment model, a qualitative research design, in accordance with the goals of this study. The sample of the study consisted of 31 preservice mathematics teachers, enrolled in the third year class of the Department of Elementary Mathematics Education in a north-eastern province of Turkey in the 2019-2020 academic year. Semi-structured interview form, observations and student diaries were used in the data collection procedure. The data of this study were analysed by content analysis method. The conclusions of this study suggested that metacognitive inquiry based learning environments affected the probability content knowledge positively. In addition, preservice mathematics teachers stated positive views on the in-class practices designed based on metacognitive inquiry. Suggestions were made for further academic studies on this subject and education stakeholders in accordance with the conclusions obtained in this study.