Türkiye`de yükseköğretime giriş sisteminin analizi ve alternatif modeller
The analysis of access system to higher education in Turkey and alternative models
Yazar: OĞUZ GÜRBÜZTÜRK
Danışman: PROF. DR. REMZİ Y. KINCAL
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1999
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Yükseköğretim = Higher education ; Üniversite giriş sınavları = University entrance examinations

Özet:
Bu araştırma, Türkiye'de yükseköğretime giriş sisteminin analizini yapmak ve alternatif modeller sunmak amacıyla yapılmıştır. Araştırma beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde yükseköğretime geçiş aşamasında giriş sınavları ve ülkemizde yükseköğretime geçişle ile ilgili uygulamalara; araştırmanın yöntemi ile ilgili ikinci bölümde çeşitli ülkelerdeki yükseköğretime geçişle ilgili uygulamalar ve konuyla ilgili yapılmış araştırma ve çalışmaların temel bulgularına; üçüncü bölümde yükseköğretime giriş sorunlarına; dördüncü bölümde yükseköğretime giriş ile ilgili çeşitli uygulamalardan elde edilen bilgiler doğrultusunda ülkemizde uygulanma olasılığı olan alternatif modellere yer verilmiştir. Araştırmanın temel bulgularını oluşturan bu modeller dört ana kategoride belirtilmiştin a) Yükseköğretim kurumlarının fiziki ve beşeri kapasitelerini rasyonel kullanma amacıyla uygulanabilecek model, b) Merkezi bir sınavla öğrencilerin gidebilecekleri yükseköğretim programları belirlendikten sonra, aynı adı taşıyan yükseköğretim kurumlarınca yapılacak esas giriş sınavlarına dayalı model c) İlköğretimle başlayan rehberlik ile öğrencilerin gidebilecekleri yükseköğretim programlarının belirlenmesine dayalı model, d) Ortaöğretimde çok amaçlı programları içeren köklü değişikliklerle öğrencilerin gidebilecekleri yükseköğretim programlarının belirlenmesine dayalı model. Beşinci bölümde ise araştırmadan elde edilen sonuçlar maddeler halinde verilmiş ve bundan sonra yapılacak çalışmalarla ilgili öneriler sıralanmıştır.

Abstract:
This research is prepared to analyze the access system to higher education in Turkey and to offer alternative models. The research consists of five sections. The first section contains the development & stale of the university entrance exams and different practices throughout the years in our country. The second section about the methodology contains the university entrance exams in various countries and the basic findings of the studies that made on the subject. The third section includes the problems relating to the access to higher education. In the fourth section, some alternatives to the applications in view of the obtained data from a variety of the available sources is offered, and the possibility of the application of such alternatives in the conditions of our country is presented. The basic findings are grouped into four categories : a) a model for utilizing the physical and manpower capasity to be found in higher educational institutes; b), after determining the higher educational programs which students may enter by succeeding a centralized exam, the model based on the main entrance exams to be given by the higher educational institutes with the same name, c) model based on the determination of the higher educational programs that the students will prefer by a guidance which has began from the primary education, d) a model based on the determination of the higher educational programs that the students will prefer by radical modifications which contains comprehensive programs in the secondary education. Section five reveals the results obtained from the study and some suggestions are made on studies that will be done after this.