Narsisizm, alçakgönüllülük ve dindarlık ilişkisi
The relationship between narcissism, humility, and religiosity
Yazar: METİN GÜVEN
Danışman: PROF. DR. FARUK KARACA
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ahlaki değerler = Moral values ; Benlik = Ego ; Din psikolojisi = Religious psychology ; Dindarlık = Religiousness ; Kibir = Pride ; Narsisizm = Narcissism ; Psikoloji = Psychology ; Sosyal psikoloji = Social psychology ; Tevazu = Humility

Özet:
Bu çalışma narsisizm, alçakgönüllülük ve dindarlık arasındaki ilişkiyi ele almaktadır. Bu bağlamda narsisizm ve alçakgönüllülük, narsisizm ve dindarlık, alçakgönüllülük ve dindarlık arasındaki ilişki ve son olarak dindarlığın yordayıcı etkisi narsisizm ve alçakgönüllülük arasındaki ilişkide üzerinde incelenmektedir. Öncelikle narsisizm, alçakgönüllülük ve dindarlığa dair teorik alt yapı incelenmiş ve kavramsal çerçeve oluşturulmuş; ardından elde edilen tecrübî verilerin istatistiksel analizi gerçekleştirilmiştir.
Araştırmada, Narsistik Hayranlık ve Rekabet Ölçeği, Alçakgönüllülük Ölçeği, Dindarlık Ölçeği ve İçsel Dini Motivasyon Ölçeğinden oluşan bir anket formu kullanılmıştır. Araştırma verileri ise tesadüfî örneklem yoluyla seçilmiş Türkiye'nin 80 ilinden 18-65 yaş aralığındaki 2557 katılımcıdan elde edilmiştir. 
	Araştırma bulguları, (a) narsisizm ile alçakgönüllülük, (b) narsisizm ile dindarlık ve (c) narsisizm ile içsel dini motivasyon arasında negatif yönlü anlamlı düzeyde istatistikî ilişkiler olduğunu göstermiştir. Bunun yanında alçakgönüllülülük ile dindarlık ve içsel dini motivasyon arasında pozitif yönlü anlamlı düzeyde istatistiki ilişkiler olduğu görülmüştür. Dindarlık ve içsel dini motivasyonun narsisizm ve alçakgönüllülüğü anlamlı derecede yordadığı ve narsisizm ile alçakgönüllülük arasındaki ilişki üzerinde dindarlık ve içsel dini motivasyonun aracı ve düzenleyici role sahip olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
This study addresses the relationship between narcissism, humility, and religiosity. In this regard, it respectively examines the associations between narcissism and humility, narcissism and religiosity, humility and religiosity, and finally the moderating role of religiosity on narcissism and humility. First, the study investigated the theoretical background on narcissism, humility, and religiosity, then created a conceptual framework on them, and afterward run the statistical analysis of the data collected from the participants.
The research utilized a questionnaire form which was consisted of Narcissistic Admiration and Rivalry Scale, Humility Scale, Religiosity Scale, and Intrinsic Religious Motivation Scale. The data was collected by using a random probability sample of 2557 participants aged 18 to 65 living in 80 cities of Turkey.
Research findings indicated that (a) there was a statistically negative association between narcissism and humility, (b) narcissism inversely associated with religiosity, and (c) narcissism negatively associated with intrinsic religious motivation. In addition, humility positively associated with religiosity and intrinsic religious motivation. The findings also demonstrated that (a) religiosity and intrinsic religious motivation were significant predictors of both narcissism and humility, (b) as a dimension of religiosity, religious belief and emotion buffered the deleterious effects of narcissism on humility, and (c) religiosity and intrinsic religious motivation indicated mediating role on the association between humility and narcissism.