Bir konserve gıda üretimi yapan fabrikada vardiya usulü çalışan işçilerin beslenme alışkanlıklarının uyku kalitesi ile ilişkisi
The relationship between eating habits and sleep quality of A canned food production factory workers WHO work on shifts
Yazar: BUSE ESMA AKDUMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇİĞDEM YILDIRIM MAVİŞ
Haliç Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Konserve = Canned ; Konserve fabrikası = Canned factory ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Vardiya sistemi = Shiftwork system ; İşçiler = Workers

Özet:
Gelişmekte olan teknolojiyle birlikte üretimdeki sürekliliğin sağlanabilmesi
için vardiyalı çalışma sistemine ihtiyaç duyulmuştur. Vardiyalı sistem üretimdeki
sürekliliği sağlaması bir avantaj iken çalışan bireylerin günlük rutinlerinin tersine
yaşamaları sağlık açısından önemli bir sorun teşkil etmektedir. Bu araştırma vardiyalı
sistemde çalışmanın çalışanların uyku kaliteleri ve beslenme alışkanlıkları üzerindeki
etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma İstanbul-Büyükçekmece'de
bulunan bir konserve gıda fabrikasında vardiyalı olarak çalışan 159 (120 kadın, 39
erkek) birey ile yürütülmüştür. Araştırmaya katılan bireylere uygulanan yüz yüze
anket formundan ve Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) ölçeğinden edilen veriler
"SPSS 22.0" paket programı kullanılarak istatistiksel olarak değerlendirilmiştir.
PUKİ puan ortalaması 4.81±2,75 olarak elde edilmiştir. Katılımcıların yeterli ve
dengeli beslenme durumlarının (p=0,025), ara öğünlerden en az birini atlama
durumlarının (p=0,018) ve gece vardiyasında kafein tüketimlerinin (p=0,006) uyku
kaliteleri ile ilişkisi incelendiğinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık
saptanmıştır. Yeterli ve dengeli beslendiğini söyleyen katılımcıların uyku
kalitelerinin yeterli ve dengeli beslenmediğini söyleyenlerden daha iyi olduğu tespit
edilmiştir. Ana öğünlerden en az birini atlayanların atlamayanlara göre daha kötü
uyku kalitesine sahip olduğu gözlenmiştir. Gece vardiyasında kafein tüketenler
tüketmeyenlere göre daha kötü uyku kalitesine sahiptir. Vardiyalı çalışmanın
çalışanların beslenmeleri ve ağırlık kazanımları üzerine etkisi ile uyku kalitelerinin
ilişkisi incelendiğinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır
(p>0,05). Sonuç olarak çalışmamızda uyku kalitesinin beslenme alışkanlıklarını
etkilediği ile ilgili bilgiler edinilmiş, uyku kalitesi ve beslenme alışkanlıklarının
ilişkisinin incelendiği daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In order to ensure continuity in production with the developing technology, a shift system was required. While it is an advantage that the system in shifts ensures continuity in production, it is an important problem in terms of health that working individuals live against their daily routines. This research was conducted with a survey method in order to determine the effect of working in a shift system on the sleep quality and eating habits of employees. This research was conducted with 159 (120 women, 39 men) individuals working in shifts in a canned food factory in Büyükçekmece, İstanbul. The data obtained from the face-to-face survey form carried out among the individuals participating in the study and the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) scale were statistically evaluated using the "SPSS 22.0" package program. The mean PSQI score was 4.81 ± 2.75. A statistically significant difference was found when the relationship between the participants' adequate and balanced nutritional status (p=0,025), participants' skipping at least one snack (p=0,018), their caffeine consumption during the night shift (p=0,006) and their sleep quality was analyzed. It was determined that the sleep quality of the participants who said that they had a sufficient and balanced diet was better than those who said they didn't. It has been observed that those who skip at least one main meal have worse sleep quality than those who don't. Those who consume caffeine during night shift have worse sleep quality than those who don't. When the effect of shift work on employees' nutrition and weight gain was examined, no statistically significant difference was found (p> 0.05). As a result, information was obtained in our study that sleep quality affects eating habits, and it was determined that more studies examining the relationship between sleep quality and eating habits are needed.