Sosyal medya bağımlılık düzeyinin gösterişçi tüketim eğilimleri üzerine etkisinin tespiti
The effect of conspicuous consumption on social media addiction tendencies
Yazar: SEMA ATALAR
Danışman: DOÇ. DR. MUTLU YÜKSEL AVCILAR
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Gösterişçi tüketim = Conspicuous consumption ; Sosyal medya = Social media ; Tüketim = Consumption ; Tüketim alışkanlıkları = Consumption habits ; Tüketim davranışları = Consumption behaviours

Özet:
Gelişen teknoloji ile birlikte iletişim alanında birçok değişim yaşanmaktadır. İnternet dünyasında meydana gelen son gelişmeler iletişimin yönünü de değiştirmiştir. Web 2.0 teknolojilerinin gelişmesi ile bireyler bizzat içerik üreten ve içerik yayan etkin bir hedef kitle oluşturmuştur. Sosyal medya dünya üzerindeki sınırları ortadan kaldırmıştır. İnsanlar tüm yaşananlardan haberdar olurken aynı zamanda ürünlere ilişkinde bir takım bilgilere ulaşabilmektedir. Sosyal medyayı, bilgi elde etmek, eğlenmek, insanlarla tanışmak ve yaşam yükünden kurtulmak gibi gereksinimlerle kullanmaktadır. Böylece sosyal medya insanları durağan bir yapıda olmaktan çıkarıp yaratıcı bireylere dönüştürmektedir.
    Çalışmanın birinci bölümünde; araştırma konusu, önemi, amacı, kapsamı, araştırmanın modeli, değişkenleri ve veri toplama yöntemleri yer almaktadır. Çalışmanın ikinci bölümünde; Web 2.0 teknolojisi sayesinde hayat bulan sosyal medya platformlarına yönelik kavramsal ve yapısal bilgiler, sosyal medya bağımlılığı, gösterişçi tüketim ve narsisizm kavramları yer almaktadır. Çalışmanın üçüncü bölümde araştırma örneklemine ilişkin demografik bulgular, araştırmada kullanılan ölçeklerin geçerlilik ve güvenilirliğinin değerlendirilmesi, faktör analizinin değerlendirilmesi ve regresyon- process analizinin değerlendirilmesi yer almaktadır. Çalışmanın uygulama kısmında, sosyal medya bağımlılığını ölçmek için Andreaessen ve arkadaşları (2012) tarafından geliştirilen Bergen Facebook Bağımlılığı Ölçeği ve Taylor ve Strutton (2016), tarafından geliştirilen ölçek kullanılmıştır.  Narsisizm boyutunun ölçülmesi için ise, Ames vd. (2006), çalışmalarında yer alan Narsistik Kişilik Envanteri ölçeği kullanılmıştır. Çalışmanın son bölümünde elde edilen sonuçlar ve bu sonuçların tartışması yer almaktadır.
    Bu çalışmanın amacı, Gaziantep Üniversitesinde halen eğitim gören öğrencilerin narsisizm düzeyinin, sosyal medya bağımlılık düzeyine ve gösterişçi tüketim eğilimi üzerinde etkisinin tespit edilmesidir. Yüz yüze görüşme tekniği ile Gaziantep Üniversitesi öğrencilerinden 708 kişi üzerinde çalışmanın verileri toplanmıştır. Araştırma sonucunda narsistik kişilik boyutlarının ve sosyal medya bağımlılık faktörlerinin gösterişçi tüketim eğilimleri üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Web 2.0, Sosyal Medya, Sosyal Medya Bağımlılığı, Narsisiszm, Gösterişçi Tüketim

Abstract:
There are many changes in the field of communication through developing technology. Recent developments in the Internet world have also changed the direction of communication. With the development of Web 2.0 technologies, individuals have created an effective target group that produces content and disseminates content. Social media has eliminated borders on the world. While people are aware of all experiences, they also have access to some information about their products. It uses social media with the requirements such as getting information, having fun, meeting people and getting rid of the burden of life. Thus, social media transforms people from a stable structure into creative individuals.
    In the first part of the study, the subject of research, its importance, purpose, scope, model of research, variables and data collection methods have been included. In the second part of the study, conceptual and structural information, social media addiction, conspicuous consumption and narcissism concepts of social media platforms that have been created by Web 2.0 technology. In the third part of the study, the findings and evaluation of this search have been involved. Demographic findings related to the research sample, evaluation of the validity and reliability of the scales used in the research, evaluation of factor analysis and evaluation of regression-process analysis have been included. In the application part of the study, Bergen Facebook Addiction Scale developed by Andreaessen and colleagues (2012) and Taylor and Strutton (2016), was used to measure social media dependency. And Narcissistic Personality Inventory by Ames vs. (2006) was used to measure for the narcissism. The results obtained in the last part of the study and the discussion of these results have been comprised.
    The aim of this study is to determine the effect of social media addiction level of students studying at Gaziantep University on narcissism and conspicuous consumption trends. The data of 708 people from Gaziantep University students were collected through face-to-face interview technique. As a result of the study, it was determined that narcissism dimensions had an effect and social media addiction factors had an effect on conspicuous consumption trends.

Keywords: Web 2.0, Social Media, Social Networking Addiction, Narcissism, Conspicuous Consumption.