Konjonktürel dalgalanmalar ve sermaye piyasası - İMKB örneği
Business cycles and capital markets-Ise case
Yazar: ERALP POLAT
Danışman: PROF. DR. HALİT TARGAN ÜNAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Hisse senetleri = Stocks ; Konjonktür = Conjuncture ; Konjonktür dalgalanmaları = Business cycles ; Konjonktürel modeller = Cyclical models ; Sermaye piyasası = Capital market ; İMKB = İstanbul Stock Exchange

Özet:
öz Bu çalışmada, ekonomik konjonktür kavramı ve Türkiye'ye ilişkin ekonomik konjonktür incelenerek konjonktürel dalgalanmalar ile Türk sermaye piyasası arasındaki korelasyonun tespit edilmesi amacıyla bir ekonometrik model kurulmuştur. Bu çalışma kapsamında, ekonomik konjonktüre ilişkin tanıtıcı bilgiler sunulmuş ve ekonomik konjonktür konusundaki çalışmaların tarihçesi detaylı olarak ve özellikle Amerika Birleşik Devletleri (ABD) baz alınarak incelenmiştir. Konunun iktisat teorisiyle ilgili bölümünde de, genel trendlere bağlı ekonomik konjonktür teorilerinin gelişimi ve detayları aktarılmaya çalışılmıştır. Ekonometrik model, reel ekonomik konjonktür teorisi çerçevesinde kurulduğundan, reel ekonomik konjonktür teorisine ilişkin hususlar daha detaylı olarak incelenmiştir. Bu çalışma kapsamında yeralan ekonometrik model, temelde Türkiye için ekonomik konjonktürün varlığım ortaya koymaktan öte, ekonomik konjonktüre vekil olarak seçilen Sanayi Üretim Endeksi serisinin ve IMKB Hisse Senetleri Piyasası Endeksinin biçimlenmiş özelliklerini seri korelasyon, Granger Sınaması ve Vektör Ardışık Bağımlılık (VAR) uygulamaları çerçevesinde incelemektedir. Özellikle sermaye piyasası verileri ile ekonomik konjonktür yerine kullanılan seri arasındaki ilişkilerin ekonometrik bir model kapsamında incelenmesi, modelde kullanılan serilerin ekonomik konjonktür ile eşanlı, gecikmeli veya öncü gösterge ilişkilerinden hangisini haiz olduğunun tespit edilmesine imkan vermiştir. Verilerin göstereceği özellikler, Türkiye ekonomik konjonktürünün hareket yönünün ne derece öngörülebilir olduğunun belirlenmesinde de etkili olabilecektir.

Abstract:
ABSTRACT This study includes an examination of the concept of business cycle in general and the Turkish business cycle in particular, as well as an econometric model designed to display the correlation between business cycle and the Turkish capital markets. The study offers introductory information on business cycles and covers the history of academic work on business cycles, with mainly US data. The chapter on economic theory is a discussion on the development and details of business cycles contingent upon general trends. The econometric model is based upon real business cycle theory, which is therefore discussed in more detail. The econometric model within the scope of this study, rather than attempting to prove the existence or non existence of a business cycle for Turkey, basically examines the stylized facts of the Industrial Production Index series (used as proxy for the business cycle) and those of the Istanbul Stock Exchange Equity Market Index on the basis of serial correlation (procyclical, countercyclical or acyclyical), Granger Casuality Tests, and Vector Auto Regression (VAR) applications. The relationship between the capital markets data and the series representing the business cycle is examined in an econometric model, therefore allowing the revelation of this relationship as contemporaneous, leading or lagging. The results of the study are intended to contribute to determine the extent to which the direction of Turkish business cycles is foreseeable. m