Etnik temelli çatışma çözümleri sürecinde istihbarat teşkilatlarının rolü
The role  of intelligence services in conflict resolutions  
towards  ethnic-based terrorist organizations
Yazar: KENAN ERDOĞAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NECATİ ANAZ
Polis Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Güvenlik Stratejileri ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Etnik gruplar = Ethnic groups ; Etnik çatışmalar = Ethnic conflicts ; Güvenlik = Security ; Güvenlik politikaları = Security policies ; Güvenlik önlemleri = Safety measures ; Milli İstihbarat Teşkilatı = National Intelligence Agency ; Terör örgütleri = Terror organizations ; Çatışma = Conflict ; Çatışma çözme = Conflict resolution ; İstihbarat = Intelligence

Özet:
Soğuk Savaş'ın bitmesiyle uluslararası sistemin karşılaştığı en önemli güvenlik ve istikrar sorunu etnik kökenli ayrılıkçı hareketler ve bunların ortaya çıkardığı etnik çatışmalardır. İdeolojik terör örgütlerinin yerini etnik terör örgütlerine bırakmasıyla bir çok devletin ulusal bütünlüğü tehdit altına girmiştir. Çünkü küresel çapta cereyan eden bu etnik hareket dalgası her ülkede var olan etnik grupların ulus olma iddiasıyla harekete geçmesine ve birçok devlet sınırları içerisinde etnik temelli terör örgütlerin doğmasına yol açmıştır. Uluslararası politikaya öncelikle kendi çıkar pencerelerinden bakan devletler başka ülkelerde yaşanan etnik sorunlardan genelde çıkarlarını en üst seviyeye taşıyacak biçimde yararlanmaya çalışmaktadırlar. Diğer bir değişle, bu etnik temelli çatışmaların uluslararası sistemde yer alan aktörlerin farklı konjonktürel çıkarlarını bünyesinde taşıması sebebi ile uluslararası aktörlerin ve istihbarat servislerinin etkilerine açıktırlar. 
Neticede, iç politikanın parçası olan etnik sorunlar kısa zamanda uluslararası politikanın parçası haline gelerek, devletlerin ulusal ve bölgesel varlığını tehlikeye atmaktadırlar. Ulusların varlığını giderek tehlikeye sokan bu etnik temelli terör örgütleriyle mücadele etmek zorunda kalan devletler, bu etnik çatışmaların son bulması için birçok farklı parametredeki seçenekleri kullanırlar. Bu çatışmaları sonlandırmak için ilk olarak askeri yöntemlere başvurulur. Terörle mücadelede belli bir seviyede başarı elde edilmesine rağmen, yine de askeri yöntemlerle sürdürülen klasik terörle mücadele süreçleri etnik terörden kaynaklı çatışmaları çözmede yetersiz kalmaktadır. 
Kuşkusuz, etnik çatışmalardan kaynaklı terör, devletlerin ulusal birlik ve bütünlüğünü tehdit etmekten tutun devletlerin ulusal çıkarları ve güvenliği açısından büyük riskler içererek yabancı aktörlerin ilgi devletlerin içişlerine karışmalarına ve hatta dış politikada bir koz olarak kullanılmasına kadar geniş bir spektrumu içinde barındırması birincil dereceden devletlerin istihbarat servislerini ilgilendirir. Zira etnik motifli ayrılıkçı terör örgütleri günümüzde uluslararası arenadaki oyuncular tarafından çıkar amaçlı bir enstrüman olarak kullanılması dikkate alındığında, devletin ulusal güvenlik politikalarını yürütmekten sorumlu olan istihbarat servisleri bu tehditlerle mücadelenin odak noktasını teşkil etmek zorundalar. Çünkü karmaşık ve çok boyutlu etnik çatışmaların çözümü için bu çatışmaların temelinde yatan sorunların en ince ayrıntısına kadar analiz edilerek doğru stratejilerin geliştirilmesi gerekir. Bu görevleri yapacak olan da istihbarat servislerinden başkası değildir. 
İstihbarat servisleri, devletin gelişmesini engelleyen sorunların çözülmesinden toplumsal, ekonomik, psikolojik ve siyasi alanlardaki sorunların çözülmesine kadar birçok sorumluluğu taşırlar. Bu bağlamda, ister terörle mücadelede isterse terör örgütleriyle müzakere ve diyalog yollarının açılması ile çatışmaların önlenmesi ve çözülmesi için örtülü faaliyetler yürüten istihbarat servislerinin önemi yadsınamaz bir gerçektir. 
Bu bilgiler ışığında, bu çalışmanın iddiası, ülkeleri adına karar verenlerin en doğru sonuçlara ulaşabilmeleri için objektif akıl süzgecinden geçmiş istihbarat sağlamakla görevli olan istihbarat servislerinin hem etnik motifli terör örgütleriyle mücadelede hem de bu çatışmaların çözülme süreçlerinde öne çıkan önemini ortaya koymaya çalışmaktır.
Anahtar Kelimeler: İstihbarat, İstihbarat Servisleri, Etnik Çatışma, Çatışma Çözümü, Ulusal Güvenlik, Dış politika

Abstract:
The most important security and stability problems at the end of the Cold War were the ethnic origin separationist movements and the ethnic conflicts which they have caused. The national integrity of several states were threatened when the ideological terrorist organizations have left their places to the ethnic terrorist organizations. Because this ethnical movement wave which operated in global scale has led to the birth of ethnicity based terror organizations with the claim of the ethnical groups existing in all of the countries to become separate states. The states which primarily consider the international policy from their own interest aspects seek to be benefited from the ethnical problems occurring in other countries by further encouraging or supporting such clashes. In other words, as said ethical based conflicts tend to carry in themselves the different conjectural benefits of the actors existing in the international system, they are open to the effects of international actors and intelligence services. 
As a result, the ethnical problems which are a part of the domestic politics have become a part of the international politics and therefore they threaten the national and regional existence of the states. The states that are compelled to strive against these ethnical based terrorist organizations which threaten the integrity of the nations activate alternative solutions at different parameters in order to bring an end to these conflicts. They first apply to military methods in order to bring an end to these clashes. Although success can be achieved by military measures in struggle against terrorism, the classical methods for struggling against terrorism prove to be inefficient to solve the conflicts that are stemmed from ethnical terrorism. 
Doubtlessly, terror which stem from ethnical conflicts contain in themselves a large spectrum of policies from a threat against the unity and integrity of the states and also risks as for their national benefits and securities which further leads to the intervention of the foreign states to the internal affairs of the subject state and further more they may be used as a bases for advantage in their international politics. Hence when it is considered that the ethically motivated separationist terrorist organizations tend to be exploited as a benefit oriented instrument by then players in the international arena, the intelligence services who are responsible to enforce the national security policies of the states are bound to form the focal point in the struggle against these threats. Because it is essential that the problems underlying at the root of these conflicts should be analyzed correctly and in detail for the solution of complex and multi-dimensional ethnical conflicts and that correct strategies should be developed for their solution. 
Intelligence services carry several responsibilities in themselves from seeking the solution of the problem that hinder or restrict the development of the state to the solution of social, economic, psychological and political problems. In this respect the importance of the intelligence services is an undeniable truth whether or not the policy to be adopted might be either struggles and against terror or opening of the negotiation and dialog paths with the terror organizations. 
Under the light of this information, is to uncover and underline the importance of the intelligence services both in struggle against ethnic based terror organizations and also the policies to be adopted in the course of the resolution of these clashes. 
Key Words: Intelligence, Intelligence Services, Ethnic Conflicts,  Conflict Resolution, National Security, Foreign Policy.