Ali Hoca'nın operalarında libretto ve rolün dramatik yapısının çözümlenmesi
Analysis of the dramatic structure of libretto and role in the operas of Ali Hoca
Yazar: BETÜL AKMAN SELİCİ
Danışman: DOÇ. ELİF SANEM GÜLEÇ
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzikoloji Ana Bilim Dalı / Performans Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Müzik = Music ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Dramatik yapı = Dramatic structure ; Hoca, Ali = Hoca, Ali ; Libretto = Libretto ; Opera = Opera ; Rol = Role

Özet:
Bu çalışmada, cumhuriyetimizin son kuşak bestecileri arasında yer alan Ali Hoca'nın (1961-) "Lale Çılgınlığı", "Termessos", "Piri Reis", "Harry Potter" ve "Arap Ali Destanı" operalarında libretto ve rolün dramatik yapısı değerlendirilmiştir. Nitel araştırma tekniklerinden betimsel tür kullanılarak yapılan bu çalışmada genel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmaya destek sağlayan birçok kaynak taranmış, besteciye, librettistlere ve resijörlere ulaşılarak operaların ortaya çıkışları, gelişim süreçlerinin nasıl olduğu, konuları ve sahnelenmeleriyle ilgili ayrıntılı bilgiler temin edilmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde operayı oluşturan müzik, libretto ve sahneleme unsurları hakkında bilgi sunulmuştur. İkinci bölümde Ali Hoca'nın yaşamı, sanat anlayışı ve diskografisine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde çalışmanın yöntemi belirtilmiştir. Dördüncü bölümde Prof. Dr. Murat Tuncay'ın "Operada Rolün Dramatik Boyutları ve Sanatçının Buna Hazırlanması" başlıklı çalışmasında önerdiği yöntem doğrultusunda Ali Hoca'nın operalarında libretto ve rolün dramatik yapısı incelenmiştir. Opera eserleri analiz edilirken rolün tiyatral boyutunun müzikal boyutu kadar önemsenmemesi, şarkıcının rolü yorumlarken ulaşacağı sonuçların doğruluğunu ve kapsamını daraltabilmektedir. Çalışmada uygulanan yöntemle Ali Hoca'nın operaları kimlik çözümlemesi, ortam çözümlemesi, dramaturgi çözümlemesi, dramatik öz-müzikal biçim ilişkisi başlıkları altında incelenerek, bu eserleri yorumlayacak şarkıcıların rollerine hazırlanırken yararlanabilecekleri örnek bir çalışma modeli oluşturulması amaçlanmaktadır. Anahtar Kelimeler: Ali Hoca, Opera, Libretto, Rol, Dramatik Yapı

Abstract:
In this study, the dramatic structure of the libretto and role in the operas of "Lale Çılgınlığı", "Termessos", "Piri Reis", "Harry Potter" and "Arap Ali Destanı" of Ali Hoca (1961-), who is among the last generation composers of our republic, was evaluated. In the study, which is a descriptive type of qualitative research techniques, general screening model was used. Many sources supporting the study were searched, and detailed information about the emergence and development processes, subjects and stagings of operas was obtained by reaching the composer, librettists and directors. In the first section of the study, information about the music, libretto and staging elements that make up the opera was presented. In the second section, Ali Hoca's life, understanding of art and discography were included. In the third section, the method of the study was specified. In the fourth section, libretto and the dramatic structure of the role in the Ali Hoca's operas were investigated in line with the method proposed by Prof. Dr. Murat Tuncay's work titled "Operada Rolün Dramatik Boyutları ve Sanatçının Buna Hazırlanması". The fact that the theatrical dimension of the role is not as important as the musical dimension when analyzing the opera works can narrow the accuracy and scope of the results that the singer will reach when interpreting the role. With the method applied in the study; by analyzing Ali Hoca's operas under the titles of identity analysis, environment analysis, dramaturgy analysis, dramatic content-musical form relationship, it is aimed to create a sample working model that the singers who will interpret these works can use while preparing for their roles. Keywords: Ali Hoca, Opera, Libretto, Role, Dramatic Structure