Acil serviste akut koroner sendrom tanısı alan erkek hastalarda testosteron düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation of testosterone levels in male patients with acute coronary syndrome in the emergency ward
Yazar: ABDİL ÇOŞKUN
Danışman: PROF. DR. BÜNYAMİN YAVUZ
Sağlık Bakanlığı / Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine ; Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Koroner arter hastalığı erişkin yaştaki insanların önde gelen morbidite ve mortalite 
nedenidir. Otuz yaşından itibaren erkek bireyde testosteron ve DHEA-S miktarında 
azalma görülür. Bu hormonların kardioprotektif özelliklerinin olduğu ve plazma 
düzeyinde azalmayla birlikte akut koroner sendroma zemin hazırladığı
düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı; serbest testosteronun, Free Androjen Indeks 
(FAI) ve Dihidroepiandrostenedion (DHEA-S)'un plazma düzeyi ile akut koroner 
hastalık tablosu arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Bu çalışmaya Ankara Keçiören Eğitim 
Araştırma Hastanesi Acil Servisine Eylül 2012 ile Mart 2013 tarihleri arasında akut 
koroner sendrom tanısı alan 73 hasta ve 63 kontrol dahil edildi. Hasta ve kontrollerden 
hemoglobin, hemotokrit, PLT, troponin, kreatin kinaz, miyoglobin, kan şekeri, kan üre 
azotu, kreatinin, ALT, AST, lipid paneli, FSH, LH, DHEAS, SHBG, östrojen, serbest 
ve total testosteron ölçümleri için kan alındı. Hasta ve kontrol grubunun yaş ortalaması
(yıl) 58,9±12,2 – 56,9±13,5 bulundu. Hasta grubunda serbest testosteron (7,81±4,55 – 
6,1±3,27, p=0.014) ve LH (5,37±4,2 - 4,1±2,2 p=0,034) konrol grubuna göre anlamlı
olarak yüksek bulundu. Free Androjen indeksinde (nmol/L) 7,66±3,71 – 7,16±3,8 p= 
p=0,438 ) iki grup arasında anlamlı fark yoktu. Sonuç olarak vücut androjen düzeyinin 
bir göstergesi olan FAI ile AKS arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır.

Abstract:
Coronary artery disease is the leading cause of mortality and morbidity in the adult male 
population. After 30 years of age, testosterone and dehydroepiandrosterone (DHEAS) 
levels start to decline. These hormones are considered as protective factors for coronary 
artery disease. Therefore, decreased levels of these hormones may be associated with 
increased risk of acute coronary syndromes. 
The aim of this study, is to investigate the possible association between free androgen 
index (FAI), the levels of testosterone, DHEAS and the acute coronary syndromes. We 
included 73 acute coronary syndome patients who were admitted to our emergency 
ward between September 2012 and March 2013, and 63 healthy controls in this study. 
The levels of hemoglobin, hematocrite, thrombocyte count, troponine, creatine kinase, 
myoglobulin, fasting blood glucose, BUN, creatinine, blood lipids, FSH, DHEAS, 
SHBG, estrogen, free and total testosterone were measured in both the patient and 
control groups. 
The mean (± SD) ages of the paients and the controls were 58,9±12,2 and 56,9±13,5 
respectively, and were statistically similar. Free testosterone (7,81±4,55 vs 6,1±3,27, 
p=0.014) and LH (5,37±4,2 vs 4,1±2,2, p=0,034) levels of the patients were 
significantly higher than those of the controls. There was no significant difference 
between the patients and the controls in terms of FAI (nmol/L), (7,66±3,71 vs 7,16±3,8, 
p=0,438 ). 
In conclusion, although free testosteron levels were significantly different between these 
groups, we failed to demonstrate a meaningful association between these groups 
regarding FAI