Finansal gelişmişlik ve insani gelişmişlik ile sigortacılık arasındaki ilişkinin panel veri analizi ile incelenmesi
Examining the relationship between financial development and human development and insurance with panel data analysis method
Yazar: AYLİN MERCAN ALKAN
Danışman: PROF. DR. ALİ KÖSE
Marmara Üniversitesi / Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü / Sigortacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Sigortacılık = Insurance

Özet:
Sigorta bireylerin, firmaların hatta ülkelerin karşılaşabileceği risklere karşı güvence sunan, bu risklerin yönetilmesini sağlayarak ekonomik istikrarın sağlanmasına katkıda bulunan bir finansal hizmet sektörüdür. Gelişmiş bir sigortacılık sektörüne sahip olabilmek, bireylerin gelecekteki belirsizliklere karşı daha güvenli bir yaşam sürmelerine olanak tanıyabilecek, ekonomik faaliyetlerini sürdürebilmelerini sağlayabilecek ve böylece toplumsal refahı arttırabilecektir. Bu nedenle sigorta sektörünün finansal sistem içerisindeki yerinin anlaşılabilmesi ve insani gelişmişlik ile olan ilişkisinin somutlaştırılabilmesi, sektörün önemini ortaya koyabilmek açısından derinlemesine incelenmesi gereken konulardır. Bu bağlamda, sigorta sektörünün finansal gelişmişlik ile olan bağlantısı, sektörün yatırımlar için uzun vadeli fon kaynağı sağlaması ve finansal sistemin derinleşmesine katkıda bulunması üzerinden ele alınmıştır. Ayrıca, sigortacılığın sağlık, eğitim ve sosyal güvenlik alanlarındaki fonksiyonları incelenerek insani gelişmişlik üzerindeki doğrudan ve dolaylı etkileri değerlendirilmiştir.
Çalışmada sigorta sektörünün finansal gelişmişlik ve insani gelişmişlik arasındaki ilişkinin ortaya koyulması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda 1980-2022 yılları arasında 81 ülke için panel veri analizi yöntemi uygulanmıştır. Çalışmada bağımlı değişkenler olarak finansal gelişim endeksi ve insani gelişim endeksi kullanılırken bağımsız değişken olarak hayat ve hayat dışı sigorta toplam prim üretimi, sigorta penetrasyonu, sigorta yoğunluğu verileri kullanılmıştır. Çalışmada kurulan iki ayı model için analiz bulguları, sigortacılığın gerek finansal gelişmişlik gerekse insani gelişmişlik ile anlamlı ve pozitif bir ilişkisi olduğu yönündedir. Analiz sonuçları, sigorta sektörünün finansal ve insani gelişim üzerindeki etkilerini ortaya koymakta ve sektörün ekonomik kalkınma süreçlerindeki önemini vurgulamaktadır. 
Anahtar Kelimeler: Sigortacılık, Finansal Gelişim, İnsani Gelişim, Panel Veri Analizi

Abstract:
Insurance is a financial service sector that provides assurance against risks that individuals, firms and even countries may face and contributes to economic stability by managing these risks. Having a well-developed insurance sector will allow individuals to live a more secure life against future uncertainties, enable them to continue their economic activities and thus increase social welfare. Therefore, understanding the place of the insurance sector in the financial system and concretizing its relationship with human development are issues that need to be examined in depth in order to reveal the importance of the sector. In this context, the link between the insurance sector and financial development is analyzed through the sector's provision of long-term funding for investments and its contribution to the deepening of the financial system. In addition, the direct and indirect effects of insurance on human development are evaluated by examining its functions in the areas of health, education and social security.
The study aims to reveal the relationship between financial development and human development in the insurance sector. In this direction, panel data analysis method was applied for 81 countries between 1980-2022. In the study, financial development index and human development index are used as dependent variables while life and non-life insurance total premium production, insurance penetration and insurance density data are used as independent variables. The findings of the analysis for the two-bear model established in the study indicate that insurance has a significant and positive relationship with both financial development and human development. The results of the analysis reveal the effects of the insurance sector on financial and human development and emphasize the importance of the sector in economic development processes. 
Keywords: Insurance, Financial Development, Human Development, Panel Data Analysis