Sistem iz kayıt ontoloji tasarımı ve gerçeklemesi
System log record ontology design and implementation
Yazar: ARDA KIZILATA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ URAZ YAVANOĞLU
Milli Savunma Üniversitesi / Alparslan Savunma Bilimleri Enstitüsü / Savunma Bilimi ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı / Siber Güvenlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control
Dizin: Askeri savunma = Military defense

Özet:
Siber güvenliğin her geçen gün önem kazandığı günümüz dünyasında siber uzay 
genişlemeye devam etmektedir. Gelişen teknoloji çağı ile birlikte artık her teknolojik 
cihaz birbiri ile haberleşebilmektedir. Artık en ufak teknolojik cihaz bile saldırganlar 
için potansiyel bir hedef olabilmektedir. Kritik altyapılara yapılan siber saldırılarda 
her gün bir yenisi eklenmektedir. Ülkeler siber saldırılar için milli güvenliğini 
sağlamak adına bir takım rehberler ve eğitimler hazırlamaktadır. Tüm eğitim, 
doküman ve rehberlerde olası bir siber saldırıya hazırlık olarak ilk adım envanter 
listesinin çıkartılması ve ilerleyen adımlarda kritiklik seviyesine göre envanterimizde 
yer alan varlıkların izlenebiliyor olması gelmektedir. Bu tez çalışmasında iz kayıt ve 
ontoloji kavramları incelenerek, kurum/kuruluşun varlıkları üzerinde oluşturabileceği 
temel ve kapsamlı seviye bir ontoloji tasarımı önerilmiş olup, oluşturulan ontoloji 
tasarımının gerçeklemesi yapılmıştır. Bu çalışma hem siber saldırılara hazırlık 
aşamasında varlıklara yönelik ontoloji sunarken, diğer bir yandan meydana gelecek 
bir siber saldırı sonrasında olay müdahale kapsamında iz kayıtlarını incelemek için 
amaca uygun bir uygulama çözümü getirmektedir.
Anahtar Kelimeler : Siber Olay Müdahale, Ontoloji Tasarımı, Sistem İz Kayıtları,
Varlık ve Envanterler, Siber Güvenlik Metodolojileri.
Bilim Kodu : 92407
Sayfa Sayısı : 69
Tez Danışmanı : Dr.Öğr.Üyesi Uraz YAVANOĞLU

Abstract:
Cyber space continues to expand in today's world where cyber security is gaining 
importance day by day. With the developing technology age, every technological 
device can communicate with each other. Now even the smallest technological
device can be a potential target for attackers. Every day, a new one emerges in cyber 
attacks on critical infrastructures. Countries are preparing a number of guides and 
trainings to ensure their national security for cyber attacks. In all training, documents 
and guides, the first step in preparation for a possible cyber attack is to create an 
inventory list and to monitor the assets in our inventory according to the criticality 
level in the following steps. In this thesis study, the concepts of log and ontology 
were examined, a basic and comprehensive level ontology design that the institution / 
organization could create on its assets was proposed, and the implementation of the 
created ontology design was made. While this study presents ontology for assets in 
preparation for cyber attacks, on the other hand, it provides a suitable application 
solution to examine the log within the scope of incident response after a cyber attack.
Key Words : Cyber Incident Response, Ontoloji Design, System Logs, 
Entity and Inventory, Cyber Security Methodology
Science Code : 92407
Pages : 69
Supervisor : Asst.Prof. Uraz YAVANOĞLU