Alzheimer hastalarında psikotik belirtilerin zihin kuramı becerileri ve işlevsellik ile ilişkisi
The relationship of psychotic symptoms with theory of mind skills and functionality in alzheimer patients
Yazar: EVRİM GÖDE ÖĞÜTEN
Danışman: PROF. DR. L. İLHAN YARGIÇ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Alzheimer hastalığı = Alzheimer disease ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders ; Testler = Tests ; Zihin kuramı = Theory of mind

Özet:
Alzheimer Hastalığı ile ilgili çalışmalar daha çok kognitif belirtilere odaklanmıştır, ancak hastalığın kliniğinde davranışsal ve nöropsikiyatrik belirtiler de kognitif belirtiler kadar önemlidir. Özellikle psikotik belirtilerin varlığı artmış bakıcı yükü, daha fazla hastane yatışı ve hızlı kognitif düşüşle ilişkilendirilmiştir. Otizm spektrum bozuklukları, Şizofreni, Frontotemporal Demans ve normal yaşlanma süreçlerinde araştırılmış olan; diğer kişilerin zihinsel durumları, düşünceleri ve hislerini atfedebilme yetisini temsil eden `Zihin Kuramı (ZK)' son yıllarda Alzheimer Hastalığı'nda çalışılmaya başlanmıştır.Bu araştırmada, AH'de görülen sosyal sorunlar, günlük yaşam aktivitelerinde azalma ve içgörü kaybında olası etkisi olduğu düşünülen Zihin Kuramı becerileri; psikotik belirtileri olan ve olmayan Alzheimer hastalarında Gözlerden Zihin Okuma Testi (GZOT) ile değerlendirilmiştir.Çalışmaya 14 psikotik belirtisi olan ve 25 psikotik belirtisi olmayan toplam 39 Alzheimer Hastası alınmıştır. Psikotik olan ve olmayan iki grup yaş, cinsiyet ve eğitim süresi açısından eşleştirilmiştir. Hastalara Minimental Durum Muayenesi (MMSE), Nöropsikiyatrik Envanter (NPI), Geriatrik Depresyon Ölçeği (GDÖ), İçgörü Değerlendirme Ölçeği (İÖ), Temel ve Enstrümental Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (GYA ve EGYA) ve ZK becerilerini değerlendirmek için de GZOT uygulanmıştır.Çalışmanın sonucunda psikotik belirtisi olan ve olmayan Alzheimer hastaları arasında ZK becerileri açısından fark bulunmazken; psikotik gruptaki hastaların psikotik olmayan hastalara göre günlük yaşam aktivitelerinin, içgörülerinin ve MMSE skorlarının daha kötü olduğu; anormal motor davranış gibi davranışsal bozuklukların bu hasta grubunda daha fazla görüldüğü saptanmıştır. Tüm grup değerlendirildiğinde GZOT ile günlük yaşam aktivitelerinin, içgörünün ve MMSE skorunun korele olduğunun görülmesi de ikincil bulgulardır.Sonuç olarak, AH'de psikotik belirtilerin ve psikotik belirtileri olan hasta grubunun özelliklerinin iyi tanımlanması; içgörü kaybı, toplumsal konumunu koruyamama ve GYA'larını yerine getirememe gibi önemli bozuklukların görüldüğü bu grupta ZK becerilerini değerlendirmek, bu belirtilere neden olabilecek durumların anlaşılmasına ve bu konuda yeni tedavi modalitelerinin geliştirilmesine yardımcı olabilir.

Abstract:
Research on Alzheimer?s Disease (AD) has mostly focused on cognitive sypmtoms, however behavioral and neuropsychiatric symptoms are equally important as cognitive sypmtoms in the clinical profile of the disease. Especially psychotic sypmtoms are found to be associated with increase in caregiver burden, more institualisation necessity rapid cognitif decline. Theory of Mind (ToM), ability to attribute others mental states, thoughts and feelings, has been investigated in some disorders like; autism spectrum disorders, schizophrenia, frontotemporal dementia and normal aging. Recently studies on ToM in AD became popular.In this study, we have evaluated ToM skills which are thought to be responsible for social problems, decline in daily living activities and loss of insight with Reading Mind in the Eyes Test (RMET) among patients with and without psychosis in AD.We have included 14 psychotic and 25 nonpsychotic, in total 39 AD patients. Psychotic and nonpsychotic patient groups were matched for age, gender and duration of illness. Patients were applied Minimental State Examination (MMSE), Neuropsychiatric Inventory (NPI), Geriatric Depression Scale (GDS), Insight Scale (IS), Basic and Instrumental Activities of Daily Living (ADL & IADL) and RMET as an evaluating material for ToM.The results have shown that there was no significant difference in ToM skills between psychotic and nonpsychotic patient groups. On the other hand, psychotic patients were worse at Activities of Daily Living, Insight and MMSE scores; and experience behavioral disturbances as Anormal Motor Behavior (AMB) more common than nonpsychotic ones. For whole group; RMET was found to be correlated with ADL & IADL, insight and MMSE scores.In conclusion, evaluation of ToM skills and a better definition of psychotic symptoms and characteristics of this psychotic patient group who experience lack of insight, disability to preserve social status and performing activities of daily living more common, may lead to a better understanding of causes underlying these symptoms and develop novel treatment and therapy modalities.