Tavuklarda İnfeksiyöz Koriza'nın Serolojik teşhisinde aglutinasyon, hemaglutinasyon inhibisyon ve indirekt hemaglutinasyon testlerinin kullanılması ve karşılaştırılması
The Use and comparison of the agglutination, hemagglutination inhibition and indirect hemagglutination tests in the serological diagnosis of infectious coriza in chickens
Yazar: ARZU FINDIK
Danışman: DOÇ.DR. HAKAN YARDIMCI
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Mikrobiyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2000
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Aglütinasyon = Agglutination ; Hemaglütinasyon inhibisyon testleri = Hemagglutination inhibition tests ; Hemofilus enfeksiyonları = Haemophilus infections ; Tavuklar = Chickens

Özet:
64 ÖZET Tavuklarda İnfeksiyöz Koriza'nın Serolojik Teşhisinde Aglutinasyon, Hemaglutinasyon İnhibisyon ve İndirekt Hemaglutinasyon Testlerinin Kullanılması ve Karşılaştırılması Bu çalışma, tavuklarda İnfeksiyöz Koriza'nın serolojik teşhisinde aglutinasyon, hemaglutinasyon inhibisyon (HI) ve indirekt hemaglutinasyon (IHA) testlerinin kullanılabilirliğini araştırmak ve bu testler arasında bir karşılaştırma yapmak amacıyla yapıldı. Bu amaçla, Ankara ve çevresinde 120, Konya'dan 120, Bursa'dan 40, Balıkesir'den 55, İzmir'den 155 ve Bolu'dan 20 olmak üzere İnfeksiyöz Koriza şüpheli aşısız sürülerden toplam 510 adet tavuk serumu toplandı. Aglutinasyon, HI ve IHA testlerinin optimizasyonunda kullanılan antijenler H. paragallinarum Serotip C (Modesto) susundan hazırlandı. Bu suş Dr. Blackall (Avusturalya)'dan sağlandı. Etkenin aktive edilmesinde 5-7 günlük embriyolu tavuk yumurtası kullanıldı. Etkenin üretilmesinde ise katı besiyeri olarak %7 lize edilmiş at kanlı Columbia Agar, sıvı besiyeri olarak da tavuk et infüzyon buyyon ve Kato'nun buyyonundan yararlanıldı. Aglutinasyon testi, Hipra Laboratuvarları-İspanya'dan temin edilen serotip spesifik (Serotip A, B ve C spesifik) lam aglutinasyon antijenleri ile ve ayrıca laboratuvarda serotip C (Modesto) susundan hazırlanan tüm hücre lam aglutinasyon antijeni ile yapıldı. HA ve HI testinde, taze ve GA ile fikse edilmiş tavuk eritrositleri %0.5, %1 ve %2'lik süspansiyonlar halinde kullanıldı. En iyi sonuç %2'lik GA ile tespit edilmiş eritrosit süspansiyonu kullanılarak elde edildi. IHA testinde ise tannik asitle muamele edilmiş ve duyarlılaştırılmış GA ile fikse koyun eritrositleri %0.5 ve %1 olmak üzere 2 şekilde denendi ve pozitif olarak değerlendirilen dantela görüntüsü %0.5'lik süspansiyon ile daha iyi gözlendi. Saha serumlarının 218'i (%42.75) basit tüm hücre antijeni ile yapılan lam aglutinasyon testinde pozitif, geri kalan 292'si (%57.25) negatif bulundu. Hipra Laboratuvarları-İspanya'dan temin edilen serotip spesifik lam aglutinasyon antijenleri ile yapılan testte, serumların 160'ı (%31.37) serotip A, 77'si (%15.1) serotip C antikorları yönünden pozitif bulundu, geri kalan 273 (%53.53) serumun ise negatif olduğu65 belirlenerek inceleme yapılan bölgeler genelinde A serotipinin baskın olduğu saptandı. Taze tavuk eritrositleri ile yapılan hemaglutinasyon testinde aglutinasyon şekillenmedi. GA ile fikse edilmiş tavuk eritrositlerinin kullanıldığı hemaglutinasyon testinde ise 1/64 titre belirlendi. HI testinde 4 HA ünitesinde antijen kullanıldı. Test edilen serumlardan hiçbirinde belirlenebilir antikor titresi saptanamadı. Testlerde hem tavuk hem de tavşanlardan elde edilen immun serumlar pozitif kontrol olarak kullanıldı. Tavuk immun serumunda 1/256, tavşan immun serumunda ise 1/512 HI titresi belirlendi. İndirekt hemaglutinasyon testinde tannik asitle muamele edilen, GA ile fikse koyun eritrositleri kullanıldı. Optimal antijen sulandırması pozitif serumlarla gerçekleştirilen box titrasyon ile yapıldı ve 1/8 olarak belirlendi. IHA testi ile değerlendirilen serumların hiçbirinde belirlenebilir antikor titresi elde edilemedi. Testte pozitif kontrol olarak kullanılan immun tavuk ve tavşan serumlarında 1/8 IHA titresi belirlendi. Sonuç olarak, serotip spesifik antijenlerle yapılan lam aglutinasyon testinin bu serotiplerle infekte hayvanları belirlemede yararlı olduğu ve inceleme yapılan bölgelerdeki baskın serotipin bilinmesinin aşı geliştirme çalışmalarında faydalı olabileceği görüşüne varıldı. Bunun yanısıra, laboratuvarda serotip C (Modesto) susundan hazırlanan tüm hücre antijeni ile yapılan aglutinasyon testinin daha fazla sayıda seropozitif tavuğu saptayabildiği görüldü. Bu antijenin hazırlanmasının kolay olması ve daha fazla sayıda seropozitif tavuğu belirleyebilmesi nedeniyle sahada kullanımının yararlı olacağı kanısına varıldı. Bununla birlikte seropozitif hayvanları belirlemede, serotip C (Modesto) susundan hazırlanan antijenlerin kullanıldığı HI ve IHA testlerinin yetersiz kaldığı saptandı. Anahtar Kelimeler: Aglutinasyon, Hemaglutinasyon inhibisyon, İndirekt hemaglutinasyon, İnfeksiyoz Koriza, Serolojik teşhis.

Abstract:
66 SUMMARY The Use and Comparison of the Agglutination, Hemagglutination Inhibition and Indirect Hemagglutination Tests in the Serological Diagnosis of Infectious Coryza in Chickens. This study was carried out to investigate the feasibility of agglutination, hemagglutination inhibition (HI) and indirect hemagglutination (IHA) tests in the diagnosis of Infectious Coryza in chickens and to compare these tests. For this purpose, a total of 510 non vaccinated chicken sera which were suspected to have Infectious Coryza were collected; 120 from Ankara and thereabouts, 120 from Konya, 40 from Bursa, 55 from Balıkesir, 155 from İzmir and 20 from Bolu, respectively. Antigens which were used in the optimisation of agglutination, hemagglutination inhibition and indirect hemagglutination tests were prepared from serotype C (Modesto) strain. This strain was obtained from Dr. Blackall (Australia). Five-day-old embriyonated chicken eggs were used in the activation of Haemophilus paragallinarum. In the propagation of H. paragallinarum, Columbia agar containing 7% lysed horse blood was used as a solid medium and chicken infusion broth containing 0.5% sterilized chicken sera and Kato's broth were used as a liquid medium. The agglutination tests were performed by using both serotype specific plate agglutination test antigens (serotype A, B and C specific) obtained from Hipra Laboratories-Spain and the whole cell plate agglutination test antigen that was prepared from serotype C (Modesto) strain in our laboratory. In the HA and HI tests, fresh and glutaraldehyde-fixed chicken eritrocytes were used as 0.5%, 1% and 2% suspensions, respectively. The best result was obtained using chicken erytrocytes fixed with 2% glutaraldehyde. Tanned and sensitized glutaraldehyde-fixed chicken erytrocytes were prepared as 0.5% and 1% suspensions and were used in indirect hemagglutination test. The best result was obtained with 0.5% erytrocyte suspension. 218 of the field sera (42.75%) were found positive and the other 292 (57.25%) were found negative in plate agglutination tests which67 were performed with simple whole cell antigen. 160 of the test sera (31.37%) were found positive in regards to have serotype A antibodies and 77 of them (15.1%) were found positive in regards to have serotype C antibodies and remaining 273 (53.53%) were found to be negative in plate agglutination test which was performed with serotype spesific plate agglutination antigens that were obtained from Hipra Laboratories. Generally serotype A was found to be predominant in selected areas. Hemagglutination did not occur in hemagglutination test which was performed with fresh chicken erytrocytes. Whereas in hemagglutination test which was performed with glutaraldehyde-fixed chicken erytrocytes, 1/64 HA titer was determined. In hemagglutination inhibition test, antigens were used as 4 HA unit. No antibody titer was determined in any of the test sera. Immun sera which were used as positive controls were obtained from both chickens and rabbits. 1/256 and 1/512 HI titer were determined in chicken and rabbit sera respectively. Tanned and glutaraldehyde-fixed sheep erytrocytes were used in indirect hemagglutination test. Optimal antigen dilution was determined by box titration which was performed with positive sera and it was found to be 1/8. None of the test sera that were evaluated by the IHA test was found to have detectable antibody titre. In immun chicken and rabbit sera which were used as positive controls, 1/8 IHA titer was determined. Consequently, plate agglutination test which was performed with serotype spesific antigens were found to be useful to determine chickens which were infected with these seroype strains and the determination of predominant serotype may be useful to improve vaccination researches. Furthermore the agglutination tests which were performed with the whole cell antigen that can be prepared easily were observed to detect much more seropositive chickens. Because of the easy preparation of this antigen and the detection of more seropositive chickens, the utilization of the agglutination tests that were performed with whole cell plate agglutination antigen prepared in our laboratory was found to be useful in the field. However concerning the detection of seropositive chickens, the HI and the IHA tests performed with the antigens that were prepared from serotype C (Modesto) strain were found to be inefficient. Keywords: Agglutination, Hemagglutination inhibition, Indirect hemagglutination, Infectious Coryza, Serological diagnosis.