Gebelik depresyonu ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi
Depression in pregnancy and evaluation of related factors
Yazar: ESMA OMAR
Danışman: DOÇ. DR. CÜNEYT ARDIÇ
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Depresyon = Depression ; Gebelik = Pregnancy ; Gebelik-istenmeyen = Pregnancy-unwanted ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics

Özet:
Giriş: Gebelik depresyonu, hem annenin hem de çocuğun sağlığını etkileyen oldukça sık rastlanan bir ruhsal bozukluktur. Gebelik depresyonu, fetüsü ve annenin iyilik halini olum-suz etkilemesi ve postpartum depresyona zemin hazırlaması nedeniyle üzerinde önemle du-rulması ve erken tanı koyulup tedavi edilmesi gereken bir sorundur. Çalışmamızda gebe-lerde depresyon görülme sıklığını ve buna etki eden sosyodemografik ve klinik özellikleri incelenmeyi böylece gebelik depresyonu için riskli grubu erken dönemde belirlemeyi amaçlıyoruz.
Gereç ve Yöntem: Araştırmanın yapısı tanımlayıcı kesitsel çalışma niteliğindedir. Çalışma 28 Mayıs 2020- 1 Temmuz 2020 tarihleri arasında Rize ili Çayeli ilçesine bağlı 1 nolu Aile sağlığı Merkezine bağlı 6 Aile Hekimliği Birimi' nde yürütülmüştür. Çalışmanın evrenini Çayeli 1 nolu Aile sağlığı Merkezine bağlı, düzenli gebe takibi yapılan, çalışmaya katılma-yı gönüllü olarak kabul eden rastgele seçilen 186 kişi oluşturmuştur.
Bulgular: Çalışmamıza aldığımız gebelerin yaş ortalaması 29,8±5.3 (min:19-maks:43) yıl olup %19,4'ü 35 yaşın üzerindeydi. Araştırmaya dahil edilen gebelerin aylık toplam hane gelir düzeyleri, çalışma durumları ve sigara kullanma durumlarına göre depresyon durum-ları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0.05). Ayrıca çalışan gebeler için-de depresyonu olanların yüzdesi çalışmayanlardan anlamlı olarak düşüktü. Buna ek olarak daha önce hiç sigara kullanmayanlar içinde depresyonu olanların yüzdesi gebelik öncesin-de ve halen kullananlardan anlamlı olarak düşüktü. Depresyonu olan ve olmayan gebeler arasında gebelik sayısı ve ilk gebeliği olmayan gebelerin yaşayan sayısı açısından istatis-tiksel olarak anlamlı fark saptandı (sırasıyla p=0.039; p=0.040). Buna ek olarak gebeliğin istenmeme durumuna göre depresyon durumları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p=0.014). Gebeliğini istemeyenler içinde gebelik depresyonu olanların yüzdesi isteyenlerden anlamlı olarak yüksekti.
Sonuç: Çalışmamızda incelediğimiz 186 gebenin; Beck depresyon ölçeğine göre kesme puanı 17 olarak alındığında, %17,74' ünde depresyon saptanmıştır. Çalışmamızda gebenin çalışma durumu, gelir seviyesi, sigara içme durumu, gebeliğin istememe durumu, gebelik sayısı ve yaşayan çocuk sayısı ile depresyon görülme oranları arasında ilişki saptanmıştır. Araştırma kapsamında incelenen 186 gebenin BDE puanlarına göre %57,0' ında minimal depresif semptom, %25,3' ünde hafif düzeyde, %16,1' inde orta derecede ve %1,6' sında şiddetli düzeyde depresif semptom mevcuttu. Yaptığımız çalışmada gelir düzeyi seviyesi, 35 ve üzeri gebe yaşı ve gebeliğin istenmeme durumuna göre depresyon seviyesi arasında ilişki saptanmıştır.

Anahtar kelimeler: gebelik, depresyon, istenmeyen gebelik

Abstract:
Introduction: Pregnancy depression is a very common mental disorder that affects the he-alth of both mother and child. Gestational depression is a problem that should be emphasi-zed, diagnosed and treated early, as it negatively affects the well-being of the fetüs and the mother and prepares the ground for pastpartum depression. In our study, we aim to exami-ne the prevelance of depression in pregnant women and the sociodemographic and clinical characteristics that affect it, thus determining the risk group for prennancy depression in the early period.
Method: The structure of the research is a descriptive, cross-sectional study. The study was conducted between May 28, 2020 - July 1, 2020 in 6 Family Medicine Outpatient Cli-nics of the Çayeli district of the Rize city. The population of the study consisted of 186 randomly selected individuals who voluntarily accepted to participate in the study, under regular pregnancy follow-up, affiliated to Çayeli Family Health Center.
Results: The average age of the pregnant women included in our study was 29.8 ± 5.3 (min: 19-max: 43) years and 19.4% of them were over 35 years old. A statistically signi-ficant difference was found between the depression status of the pregnant women included in the study according to their monthly total household income levels, employment status and smoking status(p<0.05). In addition, the percentage of those with depression among working pregnant women was significantly lower than those who did not. Also the percen-tage of those who had never smoked before with depression was significantly lower than those who used before and currently. A statistically significant difference was found between pregnant women with and without depression in terms of the number of pregnan-cies and the number of child who did not have their first pregnancy(respectively p=0.039; p=0.040). In addition, a statistically significant difference was found between the depres-sion states according to the unplanned state of pregnancy (p=0.014). Percentage of preg-nancy depression is significantly higher than who want their pregnancy among those who did not want their pregnancy.
Conclusion: Of the 186 pregnant women we examined in our study; when the cut-off score is taken as 17 according to the Beck depression scale, depression was found in 17.74%. In our study, a relationship was found between the employment