Belgrad hakkında Ragıp Paşa`ya ait bir risale: Fethiyye-i Belgrad (1739) /
Yazar: FATMA ÇİĞDEM UZUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. M. HÜDAİ ŞENTÜRK
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2000
Konu: Tarih = History
Dizin: Fethiyye-i Belgrad = Fethiyye-i Belgrad ; Koca Ragıb Paşa = Koca Ragıb Pasha ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Risale = Pamphlet

Özet:
Koca Râgıb Paşa, yazar, şâir ve devlet adamıdır. Memuriyet hayâtına Defterhâne kaleminde başlamış, göstermiş olduğu başarılar sayesinde kısa sûre sonra Revan vâlîsi Arifi Paşa'nın maiyetine tâyin olmuştur. Daha sonra sırasıyla ordu-yı hümâyûn reisliğine, defter emâneti vekilliğine ve Reîsü'l-küttâb vekîli olarakda Bağdad'a gönderilmiştir. Bu vazifesi sırasında İran ile imzalanan banş andlaşmasında Osmanlı hey'etinde görevli bir âzâ olarak bulunmuştur. İran banşındaki başarılarının ardından, 1737 ortalarında sadnazâm mektubculuğu makamına yükseltilmiş olan Râgıb Paşa, Avusturya ve Rusya murahhasları ile yapılacak görüşmeler için Niemirow'a gönderilmiştir. Belgrad Andlaşmasındaki üstün hizmetlerinden dolayı 1741 'de reîsü'l-küttâblığa tâyin edilmiştir. 1744 'de de vezirlik payesi ile Mısır'a ve akabinde Sayda, Rakka ve Haleb valiliklerine getirilmiş ve 1757'de Bahir Mustafa Paşa yerine sanazâmlık kendisine tevcih olunmuştur. Ve hayâtının sonuna kadar bu vazifeyi yürütmüştür. Râgıp Paşa çeşitli görevlerde bulunduğu sırada edindiği tecrübeleri de kaleme almıştır. Tezimizin konusunu teşkil eden Fethiyye-i Belgrad'da müellifimizin târih alanında verdiği nâdir eserlerinden biridir. Yaptığımız bütün araştırmalar bu eserin diğer bazı kaynaklarda belirtildiğinin aksine başlı başına bir eser olduğunu,diğer eserleri içinde yer alan bir makale olmadığını ortaya çıkarmıştır. Fethiyye-i Belgrad'da Râgıb Paşa, 1736- 39 yıllan arasında geçen Osmanlı-Avusturya ve Rusya savaşları, Osmanlı komutanlarının orduyu sevk ve idare edişi, alınan kaleler ve savaş sonunda gerçekleşen banş andlaşması ve andlaşmanın önemli maddeleri kendi bizzat müşahedeleri ile anlatmaktadır. Bu çalışmanın gayesi; Râgıb Paşa'nın yayınlanmamış bulunan ve XVIII. Yüzyıl Osmanlı Devleti'nin dış siyâsetine ışık tutması açısından önemli bir kaynak olan bu eserini günümüze aktarabilmektir. 111 xc yükseköğretim kurulu dokümantasyon merke^

Abstract:
This study aims to explain Râgıb Pasha's book that it's name "Fethiye-i Belgrad". This book is explained that how take Belgrade and agrement of Belgrade. Râghıb Pasha, was a Ottaman Grand Vizier and litterateur.Firstly, he acted as secretary and deputy-chamberlain to the governora of Revan, Arifi Ahmed Pasha, and Köprulü- zâde Abdullah Pasha and, lastly, to Hekimoğlu Ali Pasha. Soon after the conquest of Baghdad in 1733 he was appointed defterdar there. Two years later, he accompanied the governor Ahmed Pasha, who had been appointed as ser'asker of Bagdad, as deputy of the re 'is efendi, and returned to the capital as chief of the poll-tax office (cizye muhasabaciliği). în this capasity he went into the field 1739 and took a loading part in the peace negotiations of Niemirow. He was very succsessfuly in the peace and later written his experience inthis peace as Fethiyye-i Belgrad. This booklet was a valuable distinguisted political historian and valuable as models of important writing. IV