İstanbul ilinde bir ilköğretim okulunda 6-8. sınıflarda akran zorbalığı sıklığının araştırılması
Bullying prevalence among elementary school students (6-8 grades) in istanbul
Yazar: SUNAY BULGURCU
Danışman: DOÇ. DR. TALAT PARMAN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Aile Sağlığı Ana Bilim Dalı / Ana-Çocuk Sağlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Zorbalık = Bullying ; Öğrenciler = Students ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İstanbul = Istanbul ; Şiddet = Violence

Özet:
Öğrencilerin gelişim özelliklerine uygun yaşantı kazanabilecekleri bir ortam olmasıgereken okul, zorbalık olayları sonucu olumsuz ve yıpratıcı deneyimlerin yaşandığı birkuruma dönüşmektedir.Bu çalışmanın amacı, zorbalık olgusunun var olan durumunu; sınıf ve cinsiyete göre neoranda değişim gösterdiğini saptamaktır. Araştırmanın örneklemi İstanbul ilinde 2009-2010 eğitim öğretim yılında resmi bir ilköğretim okulunun ikinci kademesine devameden 147 kız, 150 erkek olmak üzere 297 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada veritoplama aracı olarak kendi bildirim türünde Dan Olweus'un Zorba/Mağdur Anketiuygulanmıştır. Araştırma betimsel bir çalışmadır; veriler frekans, yüzde dağılımları veki- kare tekniği ile analiz edilmiştir.Elde edilen bulgular incelendiğinde örneklemde yer alan öğrencilerin yarısından fazlasıbir iki kezden haftada birkaç keze kadar değişen sıklıkta zorbalık davranışına katıldığınıbelirtmiştir. Öğrencilerin %39,7'sinin kurban; %4'ünün zorba; %16,2'sininzorba/kurban olarak zorbalık döngüsünde yer aldığı belirlenmiştir.Bu araştırmada kızların daha çok kurban ve katılmayan grupta yer alırken; erkeklerinzorba ve zorba/kurban grubunda yer aldığı saptanmıştır. Zorbalığa uğrama ile cinsiyetarasında ilişki bulunmuştur. 7. sınıf öğrencilerin zorbalık statülerine katılımının dahayüksek olmasına rağmen zorbalığa uğrama ile sınıf düzeyi arasında ilişkibulunamamıştır.Öğrenciler arasında sosyal ve sözel zorbalığın yaygın olduğu görülmektedir. Zorbalarındaha çok zaman geçirdikleri ve iyi tanıdıkları öğrencileri rahatsız etme eğilimindeolduğu gözlenmektedir. Araştırma, bütüncül okul yaklaşımına dayalı zorbalığı önlemeprogramlarının etkin bir şekilde uygulanması gerekliliğini ortaya koymuştur.

Abstract:
Students were supposed to achieve necessary skills in schools, but with bullyingincidents school turned into a place where students experience many deleterious effects.The purpose of this study was to investigate the nature and prevalence of schoolbullying; possible grade level and gender differences in this regard. The sampleconsisted of 297 students (147 girls and 150 boys) who were attending second phase ofpublic primary school in 2009- 2010 academic year in Istanbul. Revised Olweus Bully/Victim Questionare (R- OBVQ), self report measure, was applied as a data collectiondevice. The data of this descriptive study was analyzed with percentage and frequencydistribution and chi- square tests.The result of this study indicated that more than half of the students reportedexperiencing some form of bullying incidents frequent from ?once or twice? to ?severaltimes a week?. Students were determined in bullying cycle, namely, 39.7% victim, 4%bully, 16.2% bully- victim. Research indicated that girls were more likely to involve invictim and observer group; boys were more likely to involve in bully and bully/victimgroup. Significant difference were found among gender. Although 7th grade studentswere most frequently involve bullying; no significant difference were found amonggrade level.Social and verbal bullying were very frequent type of bullying behaviour. Bulliestended most often to bully students they know well and spend their time together.Research clearly showed that effective bullying prevention program based on wholeschool approach should be applied.