İlköğretim öğrencilerinin matematik dersine yönelik öz-yeterliğini besleyen kaynakların farklı değişkenlere göre incelenmesi
Exploring sources of middle school students mathematics self efficacy with respect to different variables
Yazar: FATMA NUR UZAR
Danışman: DR. İ. ELİF YETKİN ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Başarı = Success ; Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Öğrenciler = Students ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Araştırmada, ilköğretim ikinci kademe öğrencilerin matematik öz-yeterlikleri ve kaynaklarının cinsiyet, sınıf seviyesi, okul türü ve matematik başarısına göre incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca matematik öz-yeterliği ile bu inancı besleyen kaynaklar (Kişisel Deneyimler, Başkalarının Deneyimlerinden Çıkarılan Sonuçlar, Sosyal Onay, Fizyolojik ve Duygusal Durum) arasındaki sosyal bilişsel kuram tarafından öngörülen olası ilişki incelenmiştir.Araştırmada var olan bir durumu ortaya koyma amacı güdüldüğünden nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Katılımcılar Çankırı il merkezinde yer alan özel ve devlet ilköğretim okulu 6., 7. ve 8.öğrencilerinin oluşturduğu 491 kişilik gruptur. Matematik öz-yeterlik inanç düzeyi ve kaynaklarını ölçmek için iki ölçek uygulanmıştır. Veriler SPSS 16.0 paket programı kullanılarak t-testi ve tek yönlü ANOVA testi ile analiz edilmiştir.Sonuçlar matematik öz-yeterlik ile her bir kaynak arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Matematik öz-yeterlik inancı okul türü ve matematik başarısına göre anlamlı farklılık göstermiştir. Özellikle özel okul öğrencilerinin devlet okulu öğrencilerine kıyasla daha yüksek öz-yeterliğe sahip oldukları görülmüştür. Benzer şekilde matematikte başarılı öğrenciler de daha başarısız öğrencilere kıyasla daha yüksek bir öz-yeterliğe sahiptirler.Öz-yeterlik kaynaklarına bakıldığında kızların başkalarının deneyimlerine erkeklere kıyasla daha çok güvendikleri ve fizyolojik ve duygusal durumdan daha çok etkilendikleri görülmüştür. Özel okul öğrencileri başkalarının deneyimlerinden sonuç çıkarma kaynağı dışındaki bütün kaynaklarda devlet okulu öğrencilerinden anlamlı bir şekilde ayrılmıştır. Sosyal onay kaynağında farklı sınıf seviyesindeki öğrenciler birbirlerinden anlamlı bir şekilde ayrılmışlardır. Farklı matematik başarısına sahip öğrencileri ise bütün kaynaklarda birbirlerinden anlamlı bir şekilde ayrılmışlardır.Anahtar Sözcükler: Eğitim, Matematik Eğitimi, Öz-Yeterlik, Matematik Öz-Yeterliği,Öz-Yeterlik Kaynakları

Abstract:
The purpose of this study was to examine middle school students? mathematics self-efficacy and its sources with respect to gender, grade level, type of school, and mathematics achievement. In addition, the relationship between mathematics self-efficacy and its sources (Mastery Experiences, Vicarious Experiences, Social Persuasions, Physiological and Affective States) hypothesized by Social Cognitive Theory was investigated.In this study, relational survey method was used. Participants were 491 sixth, seventh, and eight grade students from public and private schools in Çankırı. Two scales were administered to assess students? mathematics self-efficacy and its sources. Data were analyzed through correlations, t-test, and one-way ANOVA by using SPSS 16 package program.Results showed that there were positive significant correlations between mathematics self-efficacy and each source of efficacy. In terms of mathematics self-efficacy, no significant differences were found between girls and boys and among grade levels. However, students? mathematics self-efficacy was significantly different in terms of school type and mathematics achievement. In particular, students attending to private school reported higher self-efficacy compared to students attending to public schools. Likewise, higher achievers reported higher self-efficacy compared to lower achievers.With respect to the sources of efficacy, girls were found to rely more on vicarious experiences and more affected by psychological states than boys. Students attending to private school were significantly different from the students attending to public school in terms of all sources except vicarious experiences. Students with different grade levels were significantly different from each other in terms of social persuasions. Students with different levels of mathematics achievement were significanly different from each other in terms of all sources of efficacy.Key Words: Education, Mathematics Education, Self-Efficacy, Mathematics Self-Efficacy, Sources of Self-Efficacy.