COVİD-19 süresinde ruh sağlığı ile ilgili içeriklerin internette aranma eğilimi: Google trends analizi
The search tendencies of mental health related content on the internet during COVİD-19: Google trends analysis
Yazar: SEZEN GÜLKESEN
Danışman: DOÇ. DR. NEŞE ZAYİM
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyoistatistik ve Tıbbi Bilişim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoistatistik = Biostatistics
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Pandemiler = Pandemics ; Ruh sağlığı = Mental health ; İnfodemi = Infodemia ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Bu çalışmanın amacı, COVID-19 süreci ile ilgili zamana bağlı değişikliklerin (sokağa çıkma kısıtlamaları gibi önlemler vb.)  ile ruh sağlığı ile ilişkili içeriklerin Google Trends göreceli arama hacimleri ile ilişkili olup olmadığını incelemek ve Türkiye'nin verisini diğer ülkeler ile karşılaştırmaktır. 1 Ocak 2020 – 1 Kasım 2021 tarihleri arası incelenmektedir. Akıl sağlığı ile ilgili arama konuları ve terimleri benzer çalışmalardaki anahtar kelimelerle ve Google Trends sınıflandırmalarıyla şekillenmiştir. Haftalık Türkiye verilerinde rastgele olmayan artış ve azalmaları saptamak için SPSS Expert modeler fonksiyonu kullanılmıştır, öngörü modeli için 2016-2020 tarihleri arası veriler kullanılmıştır. Ayrıca Türkiye aramaları diğer ülkeler ile karşılaştırılmış, ortalamalar değerlendirilmiş ve güven aralığı üstü ve altındaki sapmaların hangi tarihlerle korelasyon gösterdiği saptanmıştır.  
Konuların minimum değerlerinin önemli bir kısmı pandeminin başına, 2020 Mart ayına odaklanmıştır; meditasyon, anksiyete bozukluğu, bilişsel davranışçı terapi, depresyon ve majör depresif bozukluk aramaları en düşük değerlerini görürken üzüntü en yüksek değerdedir. Mayıs 2020 ise en fazla maksimum aramaya sahip aydır; meditasyon, bilişsel davranışçı terapi, anksiyete bozukluğu, insomnia maksimum aramaya sahiptir. Bilişsel davranışçı terapi haricindekiler ayın son gününe yani kısıtlamaların gevşediği haftaya denk gelmektedir. Türkiye'nin diğer ülkelerden en fazla ayrıştığı ay Aralık 2020'dir. İkinci dönem kısıtlamalarının sıkılaştığı bu ayda intihar, meditasyon, bilişsel davranışçı terapi, depresyon, anksiyete aramaları yüksekken üzüntü araması düşüktür. 
Terimlerin aramalarını incelediğimizde öngörülen ve gözlemlenen arasındaki en büyük farklar uykusuzluk, yalnızlık ve meditasyon aramalarındadır. Meditasyon araması öngörülenden düşük birçok tarihe sahiptir. Uykusuzluk ve yalnızlık aramaları öngörülenin oldukça üzerindedir.
Türkiye Google aramalarında akıl sağlığı konusunda aktif ve değişken bir tablo sunmakta COVID-19 süresince kısıtlamaların yoğunluğu ile korelasyon gösteren değişimler göstermektedir. Sonuçlar Google Trends verilerinin Türkiye için sosyal olaylarla korelasyon gösteren değişimlerin tespit edilebileceğini ve anlamlı gerçek hayat göstergesi olabileceğini göstermiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine whether time-related changes in COVID-19 period (such as measures like curfews, etc.) and mental health-related keywords' relative search volumes in Google Trends are related to and to compare Turkey's data with other countries. Between January 1, 2020 - November 1, 2021 is studied. Mental health-related search topics and terms are shaped by keywords from similar studies and Google Trends classifications. In weekly data of Turkey, SPSS Expert modeler function was used to detect non-random increases and decreases, data from 2016-2020 were used for training the forecasting model. In addition, searches of Turkey were compared with other countries, the averages were evaluated and it was determined with which dates the deviations above and below the confidence interval were correlated.
A significant part of the minimum values of the topics concentrated on the beginning of the pandemic, March 2020; Meditation, anxiety disorder, cognitive behavioral therapy, depression and major depressive disorder searches have the lowest values, while sadness has the highest values. May 2020 is the month with the most searches; meditation, cognitive behavioral therapy, anxiety disorder, insomnia have maximum searches. Except for cognitive behavioral therapy, they all peaked in the last day of the month which is the week restrictions were lifted. The month in Turkey differs most from other countries is December 2020. In this month which the restrictions of the second period are tightened, searches for suicide, meditation, cognitive behavioral therapy, depression and anxiety are high, while searches for sadness are low.
While examining searches for terms, the biggest differences between forecasted and observed are in searches for insomnia (Turkish translation), loneliness, and meditation. The meditation search has many lower-than-expected dates. Insomnia and loneliness searches are significantly higher than expected.
In Google searches, Turkey presents an active and variable picture of mental health, showing changes that correlate with the intensity of restrictions during COVID-19. The results showed that Google Trends data for Turkey could detect changes that correlate with social events and can be a meaningful real-life indicator.