Turist rehberi anlatımının algılanan akış, turist memnuniyeti ve destinasyon sadakati üzerine etkileri: Çanakkale Şehitliği ve Savaş Alanında bir araştırma
The effects of tourist guide narration on perceived flow, tourist satisfaction and destination loyalty: A research on the Çanakkale Martyrs' Memorial and the Battlefield
Yazar: SEVDA FEYZA DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. CENK MURAT KOÇOĞLU
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kültürel Miras ve Miras Alan Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Turist rehberlerinin turistler üzerindeki etkileri oldukça çeşitlidir ve büyük öneme sahiptir. Turist rehberleri, sahip oldukları bilgi, davranış ve tutumlarıyla yalnızca turistlere rehberlik etmekle kalmaz, aynı zamanda bir ülkenin kültürel elçileri olarak da görev yaparlar. Bu nedenle, rehberlerin anlatım yapabilme kabiliyetleri, turistlerin destinasyonla ilgili algılarını ve deneyimlerini önemli ölçüde şekillendirir. Bir turist rehberinin etkili bir şekilde bilgi aktarabilme yeteneği, turistlerin algı akışını doğrudan etkilemektedir. Algı akışı, turistlerin deneyim sırasında kendilerini tamamen kaptırmış ve zamanın nasıl geçtiğini fark etmeden, yüksek düzeyde memnuniyet yaşadıkları bir durumdur. Tur rehberinin anlatım tarzı, bu akışı tetikleyerek turistlerin daha tatmin edici ve unutulmaz bir deneyim yaşamalarını sağlar.
Turist rehberlerinin anlatım becerileri, turistlerin memnuniyet düzeylerini de doğrudan etkiler. Turistlerin beklentileri karşılandığında veya aşıldığında, memnuniyet düzeyleri yükselir ve bu, destinasyon hakkında olumlu bir izlenim bırakır. Memnuniyet, turistlerin gelecekte aynı destinasyona yeniden gelme niyetlerini de artırır. Turist rehberlerinin rolü, turistlerin destinasyon hakkındaki algılarını, memnuniyetlerini ve sadakatlerini şekillendirmede kritik bir öneme sahiptir. Etkili bir rehberlik, turistlerin destinasyonu olumlu bir şekilde hatırlamalarını ve tekrar ziyaret etmelerini sağlamaktadır. 
Bu araştırma turist rehberi anlatımının turistlerin deneyimleri üzerindeki etkilerini daha kapsamlı bir şekilde anlamamıza olanak tanıyarak, turist rehberi anlatımının algılanan akış, turist memnuniyeti ve destinasyon sadakati üzerindeki etkilerini ortaya koymaktadır. Tüm bu faktörler arasındaki ilişkileri incelediğimizde rehber anlatımının, algılanan akış, turist memnuniyeti ve destinasyon sadakati üzerindeki etkisini ve bu ilişkinin nasıl şekillendiğini belirleyerek, teorik olarak literatüre önemli katkılar sağlayacağı düşünülmektedir.
Çanakkale Şehitliği ve Savaş Alanı gibi tarihî ve duygusal değeri yüksek bir destinasyonun özelliklerini dikkate alarak yürütülen bu araştırma, bu tür destinasyonlarda rehber anlatımının önemi ve etkileri konusunda literatüre özgün katkılar sunacaktır. Turist rehberlerinin eğitim programlarına rehber anlatımının önemi ve etkileri konusunda bilgiler eklenerek, turist rehberlerinin turistlerle nasıl daha etkili iletişim kurabileceği ve turistlerin algılanan akış deneyimini nasıl artırabileceği konusunda pratik stratejiler geliştirilmesine yardımcı olabileceği düşünülmektedir.
Bu çalışmanın amacı, Çanakkale Şehitliği ve Savaş Alanını ziyaret eden turistler için turist rehberi anlatımının algılanan akış, turist memnuniyeti ve destinasyon sadakati üzerindeki etkilerini ve aralarındaki ilişkileri değerlendirmektir. Bu amaç doğrultusunda Çanakkale Şehitliği ve Savaş Alanını ziyaret eden 492 yerli turiste anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS programında analiz edilmiştir. Uygulama sonuçlarını değerlendirmek için, araştırmaya katılan turistlerin demografik özelliklerine ilişkin bulgular toplanmıştır. Ayrıca, faktör analizleri, güvenilirlik analizleri, regresyon ve korelasyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, turist rehberi anlatımının algılanan akış üzerinde pozitif bir etkisi olduğu belirlenmiştir. Bunun yanı sıra, turist rehberi anlatımının ve algılanan akışın turist memnuniyeti üzerinde pozitif bir etki yarattığı sonucuna ulaşılmıştır. Tez çalışması, turist rehberi anlatımının ve turist memnuniyetinin destinasyon sadakati üzerinde pozitif etkileri olduğunu da ortaya koymuştur. 

Anahtar Kelimeler: Turist Rehberi Anlatımı; Algı-Akış; Turist Memnuniyeti, Destinasyon Sadakati; Çanakkale

Abstract:
The impact of tourist guides on tourists is diverse and significant. Tourist guides, through their knowledge, behavior, and attitudes, not only provide guidance but also act as cultural ambassadors of a country. Therefore, their ability to narrate can significantly shape tourists' perceptions and experiences of a destination. A tourist guide's ability to effectively convey information can directly influence the tourists' flow experience. Flow experience is a state where tourists are completely absorbed in their experience, losing track of time, and feeling high levels of satisfaction. The narration style of the guide can trigger this flow, leading to a more satisfying and memorable experience for tourists.
The narration skills of tourist guides also directly affect the satisfaction levels of tourists. When tourists' expectations are met or exceeded, their satisfaction levels increase, leaving a positive impression of the destination. Satisfaction, in turn, enhances tourists' intentions to revisit the destination in the future. The role of tourist guides is crucial in shaping tourists' perceptions, satisfaction, and loyalty to the destination. Effective guiding ensures that tourists remember the destination positively and are motivated to return.
This study aims to provide a comprehensive understanding of the effects of tourist guide narration on tourists' experiences, particularly focusing on perceived flow, tourist satisfaction, and destination loyalty. By examining the relationships between these factors, the study aims to highlight how guide narration influences perceived flow, tourist satisfaction, and destination loyalty, and how these relationships are formed. This understanding is expected to make significant theoretical contributions to the literature.
Conducted with a focus on the historical and emotionally significant destination of Gallipoli Martyrs' Memorial and Battlefield, this research offers unique and practical contributions to the literature on the importance and effects of guide narration in such destinations. By incorporating insights on the importance and impacts of guide narration into training programs for tourist guides, this study can help develop practical strategies for guides to communicate more effectively with tourists and enhance their flow experiences.
The purpose of this study is to evaluate the effects of tourist guide narration on perceived flow, tourist satisfaction, and destination loyalty among tourists visiting Gallipoli Martyrs' Memorial and Battlefield and to examine the relationships between these factors. To achieve this purpose, a survey was conducted with 492 domestic tourists visiting Gallipoli Martyrs' Memorial and Battlefield. The data obtained were analyzed using the SPSS program. To evaluate the application results, findings related to the demographic characteristics of the participating tourists were collected. Additionally, factor analyses, reliability analyses, regression, and correlation analyses were conducted.  According to the analysis results, it was determined that tourist guide narration has a positive effect on perceived flow. Furthermore, both tourist guide narration and perceived flow were found to have a positive impact on tourist satisfaction. The thesis concludes that tourist guide narration and tourist satisfaction positively influence destination loyalty.

Keywords: Tour Guide Narration; Perceived Flow; Tourist Satisfaction; Destination Loyalty; Gallipoli