Malatya İl Tütün Kontrol Kurulu'na dahil olan kurumlarda çalışanların 4207 no'lu Yasanın amaç, kapsam ve işleyişine yönelik tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi /
Yazar: FADİME TÜLÜCÜ
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP AYFER AYTEMUR
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases ; Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Kanunlar = Laws ; Tütün = Tobacco ; Tütün politikaları = Tobacco policies ; Tütün sektörü = Tobacco sector

Özet:
Amaç: Tütün yasasının yürürlülüğündeki başarı, uygulayıcı kurumların konuya bakışaçısı, bilgi ve farkındalık düzeyi ile yakından ilişkilidir. Bu çalışmada 4207 sayılı kanununişlerliğinde önemli rolü olan il tütün kontrol kurullarında (ITKK) görevli kurumlarda çalışankamu personellerinin tütün yasası hakkındaki farkındalık ve duyarlılık düzeyleri, yasaya bakışaçıları araştırılmıştır.Gereç ve Yöntem: Malatya İl Valiliği, Belediye, Milli Eğitim Müdürlüğü, SağlıkMüdürlüğü, Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü, Verem Savaş Dispanseri, İl Müftülüğü veEmniyet Müdürlüğü'nde çalışan 305 kamu personeline anket uygulanmıştır. Ankette olgularındemografik verileri, sigara içme durumları, çalıştıkları kurumlar, yasayı öğrenme yolları,yasadan sonra kendi sigara içme tutumlarında değişiklik, yasa hakkındaki bilgi düzeyleri,yasanın işlerliği hakkındaki görüşleri, yasa hakkında bireysel ve kurumsal sorumlulukhakkındaki düşüncelerini sorgulayan sorular yöneltilmiştir.Bulgular: Olguların yaş ortalaması 35.9±8.9 olup %73.1'i erkektir. Lise ve üniversitemezunu oranı %92.1'dir. %58.4'ü aktif sigara içicidir. Verem Savaş Dispanseri'nde sigaraiçme oranı diğer kurumlardan fazladır (%75). Yasa sonrası sigara içme oranlarının en çokazaldığı kurum %50.8 ile Emniyet Müdürlüğü'dür. Yasa hakkında olguların %77'si medyayoluyla haberdar olurken kurum amiri yoluyla öğrenenlerin oranı %5.9'dur. Olgulardan%81.3'ü yasayı desteklemektedir. %30'u çalıştığı kurumda sigara içildiğini, %22.3'ü yasakyerde sigara satıldığını görmüştür. Çalışmaya katılan kişilerin yasanın uygulanmasındakendilerini ne kadar sorumlu hissettiklerini anlamaya yönelik 3 farklı soru sorulmuştur.?Kapalı alanda sigara içeni gördüğünüzde tutumunuz ne olur? sorusuna katılımcıların %57.8'iikaz ederim, %7'si 155/184'ü ararım, %10.3'ü kurum yetkisine şikayet ederim, %23.2'siilgilenmem, %1.7'si eşlik ederim şeklinde cevap vermiştir. İzmarit atan gördüğündekatılımcıların %65'i ikaz edeceğini, %25.2'si ise ilgilenmeyeceğini belirtmiştir. Katılımcıların%57'si yasak satış gördüğünde ikaz edeceğini, %22.2'si ilgilenmeyeceğini, %16.9'u ise184/155'i arayacağını ifade etmiştir.Sonuç: İTKK' da görev alan kurumlarda bile tütün yasasının tam işlerliğininsağlanamadığı, personelin yasa hakkında halkla benzer şekilde medya yoluyla haberdarolduğu, personelin ¼'ünün yasa konusunda kendini sorumlu hissetmediği saptanmıştır.ITKK'da yer alan kamu kurum ve kuruluşlarındaki personelin eğitiminin tütün kontrolündesağlanacak başarıya katkıda bulunabileceği düşünülmüştürAnahtar kelimeler: Tütün kontrolü, İl Tütün Kontrol Kurulu, Tütün Yasası

Abstract:
Objective: The current success of the implementation of the tobacco act is closelyrelated to the perspective, knowledge and level of awareness of enforcing agencies. In thisstudy the points of view of 350 public employees were evaluated within the Tobocco ControlCommittee of Malatya. Their points of view, levels of awareness regarding the tobacco lowwere investigated.Methods: The Government of Malatya, Municipality of Malatya, Director of NationalEducation, Health Directorate, The provincial directorate of Youth and sports, TuberculosisDispansery, Mufti and Police Department stafs were surveyed. The demographic data,smokıng status, their attıtudes to smoking after changing the law their opions about thefunctioning of the law was obtained and how the law was learnt and their thoughts onindividual and corporate responsibility were asked.Invention: The mean age was 35.9 ± 8.9 years-old. 73.1% males, 92.1% high schooland university. 58.4% smokers. The rate of smoking in Tuberculosis Dispansery were higherthan other institutions (75%). The most degradation in the smoking rate after the law was seenin Police Department (50.8%). 77% of the cases were informed through the media about thelaw, while 5.9% of them learned through the authority of the institution, 81.3% of the casessupported the law. 30% know that cigarette can be smoke at their institution and 22.3%realize the cigarette selling despite of banning. Three question were asked for degree ofresponsibility to smoking law to personal. Answer of the question ?what do you think about tothem who smokers indoors?; 57.8% ?I would caution?, 7% ?call 155/184?, 10.3% ?I wouldcomplain about the authority officer?, 23.2% ?not interested?, 1.7% ?I join in? . Answer ofthe question ?what do you think about to see someone cigarette ends of the flor?; 65% ?Iwould caution?, 25.2% ?not interested?. 57% of stafs ?I would caution?, 22.2% ?notinterested?, 7% ?call 155/184? when they see forbidden saling of cigarette.Conclusion: Consequently, the law is not functional, Staff were aware through themedia about the law. ¼ of personnel do not feel responsibility,regardıng the law. Studypublic institutions and organizations involving training of staff can contribute to the successof tobacco control.Keywords: Tobocco control, Tobocco Control Committee of Malatya, Tobocco Law