Epilepsili bireylerde benlik algısı ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of self-perception and quality of life in individuals with epilepsy
Yazar: MERVE BAŞAK BAŞKARA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU DEDEOĞLU DEMİR
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Benlik algısı = Self perception ; Epilepsi = Epilepsy ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Bu çalışma, epilepsi tanısı almış bireylerde benlik algısı ve yaşam kalitesini değerlendirmeyi hedeflemektedir.
Yöntem: Tanımlayıcı-ilişki arayıcı türde tasarlanan bu araştırma, İstanbul Avrupa Yakasındaki bir eğitim ve araştırma hastanesinin epilepsi polikliniği ve nöroloji servisinde yatan 305 epilepsi hastası ile gerçekleştirildi. Araştırma tanımlayıcı türde yapıldı. Araştırma verileri; Sosyodemografik Özellikler Formu, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ) ve Epilepsili Hastalarda Yaşam Kalitesi Ölçeği (QOLIE-10) kullanılarak toplandı. Analizlerde Independent Samples T Testi, One Way ANOVA, Post Hoc (Tukey-Games Howell) ve Pearson Korelasyon Testi uygulanmış olup, tüm analizler IBM SPSS 26.0 programı ile gerçekleştirilmiş ve anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi. 

Bulgular: Katılımcıların %32,5'inin 46 yaş ve üzeri olduğu, %55,7'sinin kadın ve %56,1'inin evli olduğu, %44,6'sının lisans mezunu olduğu ve %47,5'inin çalıştığı belirlendi. %43'ü 6-10 yıl arasında epilepsi tanısı almış olup, %70,2'si ilaç kullanmakta ve %78,7'si fokal epilepsi tanısı aldığı saptandı. RBSÖ puan ortalaması 2,20; QOLIE-10 puan ortalaması 2,85 olarak bulundu. Ayrıca, RBSÖ ile QOLIE-10 arasında yüksek düzeyde pozitif korelasyon; Epilepsi Etkileri, Rol İşlevleri ve Ruh Sağlığı alt boyut puanları arasında ise orta düzeyde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir.

Sonuç: Epilepsi tanısı alan bireylerde benlik saygısı ve yaşam kalitesi, hastalık yönetimi ve genel iyilik hali için kritik önemdedir. Bu çalışmada, benlik saygısının yüksek olduğu bireylerin yaşam kalitelerinin de yüksek olduğu görülmüştür. Hemşireler, hastaların benlik saygısını ve yaşam kalitesini artırmada merkezi bir role sahiptir. Sürekli iletişim ve destekle hastaların tedaviye uyumlarını kolaylaştıran hemşirelerin, bireylerin hastalıkla başa çıkma kapasitelerini güçlendirecek eğitim ve sosyal destek programları düzenlemeleri önerilmektedir. Bu yaklaşım, epilepsi hastalarının tedavi süreçlerine daha etkin katılımını destekleyecektir.

Abstract:
Objective: This study aims to evaluate self-perception and quality of life in individuals diagnosed with epilepsy. 
Method: This descriptive-relationship-seeking study was conducted with 305 epilepsy patients hospitalized in the epilepsy outpatient clinic and neurology service of a training and research hospital on the European side of Istanbul. The study was descriptive. Research data; The Sociodemographic Characteristics Form was collected using the Rosenberg Self-Esteem Scale (RBSS) and the Quality of Life Scale in Patients with Epilepsy (QOLIE-10). Independent Samples T Test, One Way ANOVA, Post Hoc (Tukey-Games Howell) and Pearson Correlation Test were applied in the analyses, all analyses were performed with IBM SPSS 26.0 program and the significance level was accepted as p<0.05.

Findings: It was determined that 32.5% of the participants were 46 years old and over, 55.7% were women and 56.1% were married, 44.6% had a bachelor's degree and 47.5% were working. . 43% had been diagnosed with epilepsy for 6-10 years, 70.2% were using medication, and 78.7% were diagnosed with focal epilepsy. RBSÖ average score is 2.20; The QOLIE-10 score average was found to be 2.85. Additionally, there is a high positive correlation between RBSS and QOLIE-10; A moderately significant relationship was detected between Epilepsy Effects, Role Functions and Mental Health subscale scores.

Conclusion: Self-esteem and quality of life in individuals diagnosed with epilepsy are critical for disease management and general well-being. In this study, it was observed that individuals with high self-esteem also had high quality of life. Nurses have a central role in increasing patients' self-esteem and quality of life. It is recommended that nurses, who facilitate patients' compliance with treatment through continuous communication and support, organize education and social support programs that will strengthen individuals' capacity to cope with the disease. This approach will support more effective participation of epilepsy patients in the treatment process.