Çocuklarda ateş, nabız ve solunum parametrelerinin etiyolojiye göre retrospektif incelenmesi
Retrospective analysis of fever, pulse and respiratory parameters in children according to etiology
Yazar: HASAN ÇINAR
Danışman: PROF. DR. ÜNSAL ÖZGEN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Hematolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ateş = Fever ; Etyoloji = Etiology ; Nabız = Pulse ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Solunum = Respiration ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Takipne = Tachypnea ; Taşikardi = Tachycardia ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Ocak 2020–Aralık 2022 tarihleri arasında kliniğimizde takip ettiğimiz ateşli
hastalığı olan çocuklarda, solunum sayısı ve kalp atış hızını incelemek, etiyolojik
farklılıklarına göre birbiri ile aralarındaki ilişkiyi değerlendirmektir.
Olgular ve Yöntem: Hastane bilgi işlem sistemine kayıtlı Ocak 2020-Aralık 2022
arası Ondokuz Mayıs Üniversitesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi'nde üst
solunum yolu enfeksiyonu, pnömoni, kalp hastalığı, nötropenik ateş, MIS-C tanısı
konmuş, yatış anında veya yatışı sırasında ateşi olan hastalar çalışmaya dahil edildi.
Bu hastalar arasında belirgin anemisi olanlar ayrı bir grup olarak değerlendirildi.
Tespit edilmiş olan hastaların sistemde kayıtlı olan bilgileri ve hasta dosyaları
retrospektif olarak incelendi. Kayıtlardan hastalara ait; cinsiyet, başvuru anındaki
yaş, vital parametreler (ateş, solunum sayısı, nabız, hemogram, C-reaktif protein)
hastanede yatış süresi, izlemde neler olduğu belirlendi. İstatistiksel analizler için
IBM SPSS 22 programı kullanılmıştır. İstatistiksel değerlendirmeler için varyans
analizi, Shapiro Wilk testi, Kruskall Wallis H testi, Levene testi, tek yönlü ANOVA
ve Welch ANOVA testi kullanılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 205 hastanın yaş ortalaması 76,1561,08 (min=1,
max=204) ay idi. Tanı gruplarına göre (ÜSYE, pnömoni, kalp hastalığı, nötropenik
ateş, MIS-C, belirgin anemi) ateş atak anında solunum sayısında sapma (S.S1) oranı
değerlendirildiğinde pnömoni grubunda anlamlı yükseklik tespit edildi. Ateş atak
anında tüm tanı gruplarında nabız sayısında artış olamakla birlikte, nabız saysısında
sapma (N.S1) değerleri arasında gruplar arasında anlamlı farklılık tespit edilmedi.
Pnömoni ve kalp hastalığı grubunda ateşsiz dönemin 3,6,15 ve18. saatlerinde;
solunum sayısında anlamlı yükseklik tespit edildi. Ayrıca, ateşsiz dönemin 9,12 ve
21. saatlerindeki solunum sayısı pnömoni grubunda anlamlı derecede yüksek olduğu
görüldü. Nötropenik ateş grubunda ateşsiz dönemin 12,21,24. saatlerindeki nabız
sayısı anlamlı derecede daha yüksek bulundu. Ateşsiz dönemin 21. saatinde
nötropenik ateş ve belirgin anemi gruplarında nabız sayısının anlamlı derecede
yüksek olduğu tespit edildi. Ateşsiz dönem 3. saatinde kalp hastalığı olanların V.S.S3
seviyesi, MIS-C grubuna göre daha fazla görüldü. MIS-C tanılı grubunda ateş atağı
anında CRP değeri diğer gruplardan daha yüksek saptandı. Kalp hastalığı ve
nötropenik ateş grubunda, CRP artışının anlamlı derecede yüksek olduğu saptandı.

Sonuç: Ateş atağında pnömoni grubunda solunum sayısındaki artışın daha yüksek
olduğu ateşsiz dönemde de takipnenin devam ettiği görüldü. Bu nedenlerle, ateşli
hastalarda takipne beklenen seviyeden yüksek seyrediyorsa ve ateşsiz dönemde de
devam ediyorsa alt solunum yolu enfeksiyonları öncelikli olarak düşünülmelidir.
Belirgin anemili grupta eritrosit transfüzyonu yapılıncaya kadar nabız sayısının daha
yüksek olduğu tespit edildi. Doku hipoksisinin gecikmeden düzeltilmesi ve kardiyak
yükün azaltılması için belirgin anemisi olan hastalarda eritrosit transfüzyonu
geciktirilmemelidir.

Abstract:
Objective: This study aimed to examine respiratory and heart rates in children with
febrile illness who were followed up in our clinic between January 2020 and
December 2022 and evaluate the relationship between them according to etiologic
differences.
Cases and Methods: Patients with upper respiratory tract infection, pneumonia,
heart disease, neutropenic fever, MIS-C diagnosed with upper respiratory tract
infection, pneumonia, heart disease, neutropenic fever, and fever at the time of
hospitalization or during hospitalization at Ondokuz Mayıs University Pediatrics
Hospital between January 2020 and December 2022, registered in the hospital
information processing system, were included in the study. Those with significant
anaemia were evaluated as a separate group among these patients. The information
recorded in the design and patient files of the identified patients were retrospectively
analyzed. Gender, age at admission, vital parameters (fever, respiratory rate, pulse
rate, hemogram, C-reactive protein), duration of hospitalization and follow-up were
determined from the records. IBM SPSS 22 program was used for statistical
analyses. Analysis of variance, Shapiro Wilk test, Kruskal Wallis H test, Levene test,
one-way ANOVA and Welch ANOVA test were used for statistical evaluations.
Results: The mean age of 205 patients included in the study was 76.1561.08 (min=1,
max=204) months. According to the diagnostic groups (URTI, pneumonia, heart
disease, neutropenic fever, MIS-C, marked anaemia), the rate of respiratory rate
deviation at the time of fever attack (S.S1) was significantly higher in the pneumonia
group. Although there was an increase in pulse rate in all diagnostic groups at the
time of the fever attack, there was no significant difference between the groups in the
deviation in pulse rate (N.S1) values. In pneumonia and heart disease group, a
significant increase in respiratory rate was detected at 3,6,15 and 18 hours of the
fever-free period. In addition, the respiratory rate at 9,12 and 21 hours of the fever-
free period was significantly higher in the pneumonia group. In the neutropenic fever
group, the pulse rate at 12, 21, and 24 hours of the fever-free period was significantly
higher. At the 21st hour of the fever-free period, the pulse rate was significantly
higher in the neutropenic fever and marked anaemia groups. At the 3rd hour of the
fever-free period, the V.S.S3 level was higher in the patients with heart disease
compared to the MIS-C group. The CRP value at the time of the fever attack in the
MIS-C group was found to be higher than in the other groups. CRP increase was
found to be significantly higher in the heart disease and neutropenic fever group.
Conclusion: It was observed that the increase in respiratory rate was higher in the
pneumonia group in the fever attack and tachypnea continued in the fever-free
period. For these reasons, if tachypnea in febrile patients is higher than expected and
persists in the fever-free period, lower respiratory tract infections should be
considered primarily. The pulse rate was found to be higher in the group with
significant anaemia until erythrocyte transfusion. Erythrocyte transfusion should not
be delayed in patients with marked anaemia to correct tissue hypoxia without delay
and reduce cardiac load.