Örnek bir işletmede kojenerasyon tesisi uygulaması
Co-generation plant application in a specimen company
Yazar: ÖNER ENER
Danışman: PROF.DR. RAMAZAN KÖSE
Dumlupınar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
ÖRNEK BİR İŞLETMEDE KOJENERASYON TESİSİ UYGULAMASIÖner ENERMakina Mühendisliği Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 2006Tez Danışmanı: Prof. Dr. Ramazan KÖSEÖZETTek bir sistemden eş zamanlı olarak elektrik ve/veya mekanik güç ile kullanılabilir ısıüretilmesi demek olan kojenerasyon veya diğer adıyla ?Bileşik Isı ve Güç Üretimi? tekniğindeana kaynak; kullanılan gaz türbini veya gaz motorunun jeneratör gücü ile motor soğutma ısısı,yağlama yağı ve egzoz gazının ısısıdır.Bu çalışmadaki uygulamalar Kütahya ilindeki Güral Porselen ve Vitrifiye fabrikalarındayapılmıştır. Güral Porselen; 1989 yılında faaliyete geçmiş olup bünyesinde porselen üretimiyapan GP-1 ve GP-2 işletmeleri ayrıca hammadde hazırlamak üzere Spray Drier işletmesi,dekor imalatı yapan Serigrafi işletmesi ve klozet, lavabo imalatı yapan Vitrifiye işletmesi olmaküzere beş ana bölümden oluşmaktadır. Güral Porselende, kurulması planlanan kojenerasyontesisinin kapasite hesabı için, bölümlerin enerji ihtiyacını sağlamak amacı ile kurulmuş trafoodalarındaki sayaçlardan; saatlik, günlük, haftalık ve aylık enerji tüketimleri ölçülmüştür.Yapılan hesaplamalarda işletmelerin tamamı için gereken enerji miktarı yaklaşık 3 MWh olarakbulunmuştur. İşletme içinde kullanılan enerji kaynaklarının dağılımı incelenmiş ve elektrikenerjisi en yüksek dilime sahip olduğu için en uygun kojenerasyon sistemi olarak gaz motorlukojenerasyon sistemi araştırılmıştır. İkincil enerji ihtiyacı olarak ise Spray Drier ünitesi içinkullanılacak olan ısı enerjisi görülmüştür. Gerekli enerji ihtiyaçlarına göre firmalardankojenerasyon tesisleri hakkında teknik bilgiler alınmış ve gaz motorlu ve de gaz türbinlikojenerasyon tesisleri karşılaştırılmıştır.Proje tamamlandığında gerek ısı gerekse elektrik enerjisi eldesi için kullanılan enerjikaynağının %30-40 oranındaki verimi %70-90 arasında bir orana çıkartılarak enerji kaynağınındaha verimli kullanılması hedeflenmektedir. Kojenerasyon tesisi uygulaması sonucundakullanılan enerjinin birim maliyeti %30-60 oranında azalması sağlanacaktır.Anahtar Kelimeler : Enerji, Gaz Motoru, Gaz Türbini, Kojenerasyon.

Abstract:
APPLICATION OF THE COGENERATION PLANTIN A SPECIMEN COMPANYÖner ENERMechanical Engineering, M. S. Thesis, 2006Thesis Supervisor: Prof. Ramazan KÖSE, PhD.SUMMARYCogeneration means, the producing electrical energy and usable thermal energysynchronously and in one system together. Or the other meaning is ?Combined Heat and PowerSystems?. In this technique, the main sources are; gas turbine?s or gas engine?s generator power,thermal energy of the engine cooler and thermal energy of the exhaust gas heat.The specimen company has made by Gural Brothers in Kütahya City in 1989 whatnamed Gural Porselen. The company includes five industrial factories and names are in order,GP-1 and GP-2 are producing porcelain table wares, Spray Drier is the plant what is producingrowmaterial, Serigrafi is the plant what is producing stickers for the plates and the last factory iscalled Vitrifiye what is pruducing sanitary wares.In this study, the measurements of thecompany?s energy consumption has been made for choosing the correct cogeneration plantcapacity. The measurements had been made by counter in transformer stations an hourly, adaily, weekly and monthly. At least of measurement has been given us a value of the capacity3 MW per hour approximately. The primary energy requirement is electrical energy andsecondary energy requirement is thermal energy for all of the factories. The offers had beenreceived from the companies who make cogeneration plants. Comparsion between gas engineand gas turbined cogeneration plants had been done.When the plant will have been finished, the target is getting of the electrical energy alsothermal energy productivity will be able to increase to the points 70-90% from the 30-40%points. As a conclusion, a reducing in the costs could be obtained.Keywords: Cogeneration, Energy, Gas Engine, Gas Turbine,