Coragen®'in Archips rosana (Linnaeus, 1758) (Lepidoptera: Tortricidae) üzerine toksik etkileri
Toxic effects of Coragen® on Archips rosana (Linnaeus, 1758) (Lepidoptera: Tortricidae)
Yazar: RABİA EFE
Danışman: DOÇ. DR. MİTAT AYDOĞDU
Trakya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Archips = Archips ; Lepidoptera = Lepidoptera ; İnsektisit direnci = Insecticide resistance

Özet:
Tortricidae (Lepidoptera) familyası, çok sayıda zararlı tür içermesi nedeni ile bitki korumada dikkat çekmektedir. Avrupa yaprak bükeni Archips rosana (Linnaeus, 1758), Tortricidae familyasına ait zararlı bir gece kelebeği türüdür. Polifag olan bu tür özellikle meyve bahçelerinde ekonomik zararlara neden olmaktadır. A. rosana, çeşitli bitki yetiştiriciliğinde büyük ekonomik kayıplara yol açmakta ve bitki koruma açısından sorun teşkil etmektedir.
Bu çalışma, Archips rosana'nın larva, pupa ve erginleri üzerinde etken maddesi Chlorantraniliprole (CAP) (ticari adı Coragen®) olan insektisitin letal ve subletal etkilerini belirlemeyi amaçlamaktadır. A. rosana'nın son dönem larvaları, Edirne ilinde (Trakya Üniversitesi Balkan Arboreatumu) insektisitlere maruz kalmamış Ulmus minor Miller (Ulmaceae) üzerinden doğrudan minimum temas ile toplanmış ve laboratuvara getirilmiştir. A. rosana' nın 5. dönem larva, pupa ve ergin evreleri, letal konsantrasyon LC50 'yi belirlemek için Coragen®'in tarımda tavsiye edilen uygulama konsantrasyonu ve seyreltilmiş (1.10-1, 1.10-2, 1.10-3 ve 1.10-4) konsantrasyonlarına maruz   bırakılmıştır.   CAP'ün LC50 konsantrasyonları; larvalar için (48, 72 ve 96 saat), pupa (9 ve 12 gün) ve ergin evreleri için (72 ve 96 saat) sırasıyla 25.751 µg/ml (48 saat), 1.715 µg/ml (72 saat), 0.499 µg/ml (96 saat), 14.216 µg/ml (9 gün), 8.62 µg/ml (12 gün) ve 41.178 µg/ml (72 saat), 1.895 µg/ml (96 saat) olarak bulunmuştur.
Azalan insektisit uygulamaları, çevreye ve insan sağlığına zararlı kimyasallara maruz kalmanın azalması anlamına gelmektedir. Dolayısı ile bu çalışma sonucunda Entegre Zararlı Yönetimi'nde kullanılmak üzere yeni veriler sağlayabilir. Bu konunun seçilmesinin en önemli nedeni zararlılara karşı aşırı ve bilinçsiz insektisit kullanımını en aza indirmeye yardımcı olmaktır. Bu anlamda Coragen® insektisitinin seyreltilmiş uygulama konsantrasyonları, çevre kirliliği ve insan sağlığı açısından önemlidir.

Abstract:
Tortricidae (Lepidoptera) family attracts attention in terms of plant protection, due to its large number of harmful species. The European leafroller (ELR) Archips rosana (Linnaeus, 1758) is a nocturnal moth species belonging to the Tortricidae family. This polyphagous species causes economic damage especially in orchards. A. rosana is of paramount importance in plant protection as it leads to great economic losses in various plant cultivations.
This study aims to determine lethal and sublethal effects of the insecticide Chlorantraniliprole (CAP) (trading name Coragen®) on larvae, pupae and adult of the moth species A. rosana. Late stage larvae of A. rosana were collected from Ulmus minor Miller (Ulmaceae) that were not exposed to insecticides in Edirne province (Trakya University Balkan Arboreatum) with minimal contact and they were transferred to the laboratory. The last 5 th larva, pupae and adult stage of A. rosana were exposed to agricultural recommended concentration (RC) and diluted concentration of RC (1.10-1, 1.10-2, 1.10-3 and 1.10-4) of Coragen® to determine the lethal concentration LC50. We found that the LC50 concentrations of CAP for larvae (48, 72 and 96 h), pupae (9 and 12 days) and adult forms (72 and 96 h) were 25.751 µg/ml (48h), 1.715 µg/ml (72 h), 0.499 µg/ml (96 h), 14.216 µg/ml (9 days), 8.62 µg/ml (12 days) and 41.178 µg/ml (72 h), 1.895 µg/ml (96 h) respectively.
Decreased insecticide applications means decreased exposure to chemicals hazardous to environment and human health. This study, therefore, can provide contributive data to be used in Integrated Pest Management. The most important reason for selecting this topic is help to minimize the excessive and unconscious use of insecticides against pests. In this sense, diluted application concentrations of the insecticide Coragen® are important in terms of environmental pollution and human health.