Değişen mali yapıda serbest muhasebeci mali müşavirlik mesleğinin dönüşümü ve meslek mensuplarının kariyer planlamalarına etkileri
The occupation of certified public accountant in the changing financial structure and the effects of member of professions on career planning
Yazar: UĞUR TUFAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLİN ERDOĞDU
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Muhasebe Denetim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Elektronik dönüşüm = Etransformation ; Finansal yapı = Financial structure ; Genel muhasebe = General account ; Kariyer planlama = Career planning ; Mali müşavirlik = Fiscal consultancy ; Mesleki değişim = Accupational change ; Muhasebe = Accounting ; Muhasebe uygulamaları = Accountin applications ; Muhasebeci = Accountant ; Serbest muhasebecilik = Financial consultants

Özet:
Muhasebe, sosyal bilimler alanının bir dalıdır, bu nedenle muhasebe mesleğinin de sosyal bir meslek olduğu ifade edilebilir. 21. Yüzyılda tüm dünyada gözlenen yüksek gelişim katsayısı, doğal olarak muhasebe bilimine ve muhasebecilik mesleğine de etki etmektedir.  
Sınırların görünmez olduğu global dünyada, uluslararası ticaret çok büyük bir ivme kazanmıştır. Böylece çok uluslu şirketler ekonomide büyük roller üstlenmiş, sonuç olarak da muhasebe ve denetim standartlarının global düzeye erişmesine zemin hazırlamışlardır.
Bu bakış açısından hareketle, çalışmada; serbest muhasebeci mali müşavirlik mesleğinin dönüşümü ve bu dönüşümün meslek mensuplarının kariyer planlamalarına etkileri incelenecektir.
Çalışmaya ilk olarak muhasebenin tanımı yapılarak başlanılmış, söz konusu tanımlamanın akabinde ise geçmişi ilk çağlara kadar dayanan ve ticari hayatın ayrılmaz bir parçası pozisyonunda olan muhasebenin tarihsel gelişimine yer verilmiştir.
Söz konusu tarihçe kapsamında, muhasebenin gerek Cumhuriyet dönemi öncesi gerekse de Cumhuriyet döneminde yaşadığı gelişmeler irdelenmiş, özellikle Cumhuriyet döneminde yaşanılan siyasal, hukuksal ve ekonomik gelişmeler kapsamında muhasebenin geçirdiği değişim ve gelişim üzerinde durulmuştur.
Muhasebenin yaşadığı bu değişime paralel olarak benzer süreçlerden geçen muhasebecilik mesleği ise çalışmanın bir sonraki bölümünde irdelenmiş, ilgili bölüme muhasebecilik mesleğinin tanımı yapılarak başlanılmasının ardından, mesleğin Cumhuriyet döneminde yaşadığı dönüşüm ile bugünkü statüsüne ulaşıncaya kadar kat ettiği süreçler anlatılmıştır.
Özellikle çalışmanın "Mali Yapıda Dönüşüm" bölümünde irdelendiği üzere, muhasebecilik mesleğinin nasıl yeni bir dönüşüm sürecine girdiği bu bölümde anlatılmış, e-dönüşüm öncesi dönem ile e-dönüşüm sonrası yeni yapılar karşılaştırılarak mali yapıda yaşanan köklü ve kalıcı değişiklikler tüm önemli yönleriyle ele alınmıştır.
Tüm bunların yanında bu çalışmanın amacı, değişen mali yapıda Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik mesleğinin nasıl etkilendiği ve meslek mensuplarının kariyer planlamalarının bu değişime nasıl cevap verdiğini tespit etmek, meslek mensuplarının sorunlarını anlamak, bu sorunları ortadan kaldıracak çözüm önerileri sunmaktır. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul SMMM odasına (toplam üye sayısı 45.045) ve İstanbul YMM odasına kayıtlı (toplam üye sayısı 2.235) meslek mensupları oluşturmaktadır. Toplam 334 meslek mensubunun katılımı ile gerçekleştirilen anket çalışması 2 bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde kişisel bilgiler ile ilgili 6 soru, ikinci bölümde ise meslek mensuplarının görüşlerinin alındığı 16 soru bulunmaktadır. Verilerin analizi ise SPSS veri analiz paket programı ile yapılmıştır.
Çalışmanın dördüncü ve son bölümünde ise çalışmada yer alan anket sonuçları değerlendirilmiş, bu değerlendirmeler kapsamında ise önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Accounting is part of social sciences, thus the profession of accounting is considered a social occupation. High development rates that can be seen across the world, naturally affects the discipline and profession of accounting.
In this global world where borders became invisible, international commerce gained an immense momentum. Thus multinational corportations got huge parts in economy, this situtation laid the ground for the standarts for accounting and auditing to reach a global level.
Approching from this angle, this study focuses on the transformation of public accounting and the impact this tranformation had on the career planning for certified public accountants.
This study starts with the identifying of accounting. After this definition comes the histroic development of accounting, which has it's roots in first ages and is a inseparable part of commerce.
That specified history chapter looks at developments in accounting, both in Republic era and pre-Republic era; with a special focus on the changes and developments that occured in accounting during Republic era as a part of political, legal and economic developments.
The profession of accounting which changed in parallel to developments  in accounting, is the focus of the second chapter of this study. That chapter opens with the identifying of the profession of accounting, and continues with an account of how the profession developed during the Republic era and reached the status it holds today.
 "Transformation in Financial Structure" chapter focuses on how the profession of accounting entered a new transition period. And examines the essantial and lasting changes that happened as a a result of of those structural changes by comparing the new structures of post e-transition era to structures of pre-transition era.
Purpose of this study is understanding the problems of public accountants and coming up with solutions to these problems and determining how the profession of Certified Public Accounting was affected by the transition in financial structure and how the career plans of the members of this profession adapted to this transition. The study group consists of registered members of the İstanbul SMMM Odası and the İstanbul YMM Odası. The survey which was conducted with the participation of 334 members of this profession consists of two parts. There are 6 questions that focuses on personal information in first part and there are 16 questions that focuses on opinions of the participants in second part. The data was analyzed with SPSS data analyzing program.
The fourth and last chapter of this study focuses on the results of the survey that was part of the study, and comes up with suggestions according to the assestment that was done based on the results.