Cumhuriyet Dönemi ilkokul matematik ders öğretim programlarının matematik okuryazarlığı perspektifinden incelenmesi
Investigation of primary school mathematics teachingprograms from the mathematical literacy perspectiveof The Republican Period
Yazar: LEMAN KONUKOĞLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET FATİH ÖZMANTAR ; DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLAY AGAC
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik okuryazarlığı = Mathematical literacy ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu çalışma kapsamında, matematik okuryazarlık kavramının Cumhuriyet döneminde
uygulamaya konulan ilkokul matematik dersi öğretim programlarında hangi yönleriyle ve
nasıl ele alındığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaca dönük olarak yürütülecek
incelemelerle Cumhuriyet tarihi boyunca bu olgunun ilkokul matematik öğretim
programlarında dönemsel olarak ne tür bir değişime uğradığı da ortaya konulmaya
çalışılmıştır. Bu amaca dönük olarak, çalışma nitel araştırma yöntemlerinden doküman
incelemesi olarak tasarlanmıştır. Çalışmanın veri setini Cumhuriyet döneminde uygulamaya
konulan ilkokul matematik dersi öğretim programlarının yazılı metinleri oluşturmaktadır.
Matematik okuryazarlığı kavramının literatürdeki tanımlarından faydalanarak belirlenen
temalara dayalı olarak öğretim programlarının betimsel bir analizi gerçekleştirilmiştir. Ayrıca
her bir tema altında öğretim programlarının içerik analizleri de yürütülmüştür. Çalışmanın
analizlerine yön veren ve matematik okuryazarlığı kavramını betimleyen temalar şu
şekildedir: (1) matematiksel gerekçelendirme, (2) matematiksel bilginin gerçek dünya ile
ilişkisi, (3) matematiği diğer derslerle ilişkilendirme, (4) matematik araç gereçlerinin
kullanımı, (5) bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımı, (6) akıl yürütme, (7) farklı gösterimler
arası ilişkilendirme. Cumhuriyet tarihi boyunca matematiksel gerekçelendirme, akıl yürütme
ve diğer derslerle ilişkilendirme farklı boyutlarıyla hep var olan ve ön plana çıkan konular
arasında yer almıştır. Ayrıca ilkokul matematik öğretim programlarına tarihsel olarak
bakıldığında öğrencilerin öğrendikleri matematiğin bir şekilde faydalı hale getirilme kaygısı
gözlenmektedir.

Anahtar kelimeler: Matematik okuryazarlığı, ilkokul matematik dersi öğretim programı

Abstract:
In this study, it was aimed to determine which aspects and how mathematical
literacy concept was taken into consideration in the curriculum of primary school
mathematics teaching program implemented in the Republican period. Through this study, it
has been tried to reveal what kind of change has been experienced periodically in primary
school mathematics education programs. For this purpose, the study is designed as a
document review of qualitative research methods. The data set of the study consists of the
written texts of the primary school mathematics teaching programs implemented in the
Republican period. A descriptive analysis of the curricula was conducted based on the themes
determined by using the concept of mathematics literacy in the literature. In addition, content
analyzes of the curricula were conducted under each theme. The themes that direct the
analysis of the study and describe the concept of mathematics literacy are as follows: (1)
mathematical reasoning, (2) the relationship of mathematical knowledge with the real world,
(3) associating mathematics with other courses, (4) the use of mathematical tools, (5)
knowledge and use of communication technologies, (6) reasoning, (7) inter-representation
relationships. Throughout the history of the republic, mathematical reasoning, reasoning, and
interrelation with other subjects have always been among the prominent and prominent
subjects. In addition, when we look at the primary school mathematics education programs
from a historical perspective, we are concerned about the mathematics of the students.

Keywords: Mathematical Literacy, Mathematics Curriculum