Tersine lojistik ağı tasarımı: Geri dönüşüm alanında bir uygulama
Reverse logistics network design: An application for recycling
Yazar: EMRE BİLGİN
Danışman: PROF. DR. ÜZEYME ŞEHRİYAR DOĞAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Endüstri İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Ambalaj materyalleri = Packaging materials ; Atıklar = Wastes ; Ağlar = Networks ; Lojistik = Logistics ; Lojistik yönetim = Logistic management ; Tasarım = Design ; Tersine lojistik = Reverse logistics ; Yeniden kazanma = Recycling ; Yeniden kazanma = Recycling

Özet:
Günümüzde işletmelerin ekonomik işlemlere yönelişinin yanında çevresel ve yasal düzenlemelerin de kullanılmış ürünlerin geri kazanılması konusunda üretici firmaları sorumlu tutmaları, tersine lojistik kavramının ortaya çıkışına ve önem kazanmasına neden olmuştur. Tersine lojistik ile kullanılmış ürünlerin müşterilerden toplanması, incelenip sınıflandırılmasının ardından çeşitli geri kazanım faaliyetlerinin gerçekleştirilebilmesi için bir yapı oluşturulabilmektedir. Geri kazanım faaliyetleri içerisinde geri dönüşüm, atıkların özellik ve fonksiyonlarını kaybederek yeni özellikler kazandığı önemli bir seçenektir. Ambalaj atıklarının geri dönüşüm faaliyetleri ise işletmelere hem ekonomik olarak değer kazandırmakta ve hammadde olarak bir alternatif yaratmakta hem de çöp atık olarak değerlendirilmediklerinden dolayı bertaraf maliyetleri konusunda tasarruf sağlamaktadır.Bu çalışmada ambalaj atıklarının geri dönüşümünün sağlanabilmesi için tersine lojistik ağı tasarlanmıştır. İzmir Büyükşehir Belediyesinin ambalaj atıkları yönetim planı çerçevesinde hazırlanan tersine lojistik ağı tasarımı modelinde, büyükşehir belediyesine bağlı ilçe belediyelerinden toplanan karma ambalaj atıkları, toplama ayırma tesislerinde kağıt, plastik, metal, cam ve çöp atık olarak ayrıştırıldıktan sonra geri dönüşüm tesisleri ve çöp atık depolama sahalarına sevk edilmişlerdir. Modelde, toplama ayırma tesislerinin alternatif yer kümesi içerisinde nerelerde kurulması gerektiği, toplama bölgelerinden toplama ayırma tesislerine ne kadar ürün sevk edileceği, toplama ayırma tesislerinde bulunacak ürün miktarları, toplama ayırma tesislerinde ayrıştırılan ürünlerin geri dönüşüm tesisleri ile çöp atık depolama sahalarına sevk edilirken akış miktarlarının ne olacağı ve geri dönüşüm tesisleri ile çöp atık depolama sahalarında bulunacak ürün miktarının ne kadar olacağı sorularına cevap aranmıştır.Minimum maliyet ve minimum sayıda toplama ayırma tesisi kurulmasını amaçlayan model, dört farklı senaryo için uygulanmıştır. Senaryo sonuçları yorumlanmış ve ağ tasarımı konusunda alternatifler geliştirilmiştir.

Abstract:
At the present time, economic, environmental and legal regulations effect the manufacturers to be responsible for used products to keep on recycling, and these developments have led to the emergence of the concept of reverse logistics. Collection of used products from customers with reverse logistics, and then inspection and classification activities are a part of the structure can be formed to carry out a variety of recycling activities. Recycling operations involve collecting and totally remanufacturing or dismantling the product at the end of their product life cycle to recover the basic commodities of the product. In packaging waste recycling, activities are important for business to get raw materials of economic value and creating an alternative to landfill waste disposal costs savings can be achieved.In this study, reverse logistics network is designed to ensure recycling of packaging waste. Izmir Metropolitan Municipality manage the packaging waste managing plan and in this study reverse logistics network design model is about this plan. In this model, within the district of Izmir Metropolitan Municipality, mixed packaging waste are collected and sent to the collection and separation facilities, for separating paper, plastic, metal, glass and garbage, after seperation wastes are shipped to the recycling facilities and the waste storage sites. In the model, decisions are about the places where collection and separation facilities will be lay out, and the quantitiy of waste how much waste will be shipped from collection sites to collection and separation facilities and how much paper, plastic, metal, glass and garbage waste will be shipped from the collection and separation facilities to the recycling facilities and the waste storage sites.Aim of the model is cost minimizing and minimum number of collection and separation facility. The model is applied to four different scenarios. The results are interpreted, and network design alternatives were developed in the scenario.