İstanbul'daki yat limanlarının çevresel sürdürülebilirliklerinin değerlendirilmesi
Assessment of environmental sustainability of marinas in İstanbul
Yazar: OĞUZHAN ÇETİNKAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BİLGE BAŞ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İnşaat Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Karadeniz, Marmara Denizi ve İstanbul Boğazı kıyılarına kurulmuş olan İstanbul, oldukça uzun bir kıyı şeridine sahiptir. Asya ve Avrupa kıtalarını birbirine bağlayan İstanbul Boğazı İstanbul'un kıtalararası bir şehir olması özelliğini getirmektedir. Ticaret ve turizm açısından gelişmiş olan bu şehir, büyük gemilerin barınmasını sağlayan limanların yanı sıra yat limanlarına da ev sahipliği yapmaktadır. Yat limanlarının inşaa aşaması ve işletme aşamasında sunduğu hizmetler çevreyi olumsuz etkileyebilmektedir. Bu etkileri minimize etmek amacıyla çevre yönetim uygulamaları geliştirilmiştir. Bu nedenle yat limanlarının çevresel sürdürülebilirliği açısından çevre yönetim uygulamaları kayda değer öneme sahiptir. 
Bu çalışmada,  yat limanları için çevresel sürdürülebilirlik açısından seçilen çevre yönetim uygulamalarından en önemlisi ve bu uygulamaların herbirinin bünyesindeki alt kriterlerin önem derecesi İstanbul'daki yat limanları yöneticilerine uygulanan bir anket ve anket sonuçlarını değerlendirmek üzere kullanılan AHP yöntemi ile belirlenmiştir. Bu kapsamda katılımcıların mesleki bilgi ve deneyimlerini kullanarak, yat limanlarında uygulanan çevre yönetimi uygulamaları ve bu uygulamaların alt kriterlerinin önem derecelerini ikili karşılaştırmalarla belirlemeleri beklenmiştir. Buna ek olarak, aynı anket yardımıyla İstanbul'daki yat limanlarında kullanılan çevre yönetim uygulamalarının mevcut durum değerlendirilmesi de yapılmıştır. Bu amaçla, yapılan anket  kapsamında yat limanı yöneticilerinden ve profesyonellerinden kendi tesislerindeki mevcut uygulamalar hakkında çeşitli soruları cevaplamaları istenmiştir. Yapılan anket çalışmasının uygunluğu İstanbul Aydın Üniversitesi Etik Kurulu tarafından 2019-02 sayı ve 31.01.2019 tarihli yazıyla onaylanmıştır. Tüm çalışmada elde edilen sonuçlar ışığında İstanbul'daki yat limanlarının çevresel performanslarının iyileştirilmesi amacıyla çeşitli öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Established on the shores of the Black Sea, the Marmara Sea and the Bosphorus, Istanbul has a considerably long coastline. The Boshphorus, which connects the Asian and Europe continents to each other, makes Istanbul as an intercontinental city.  This city, which is developed with the regards of trade and tourism, hosts for marinas as well as harbours that provide shelter for large ships.  The services, which are provided by marinas during the stages of construction or operation, may have negative impacts on the environment. Environmental management practices are developed for minimizing these negative effects. Therefore, these practices have a remarkable importance in terms of environmental sustainability of marinas.   
In this study, the most important environmental management practice and the significance level of sub-criterions among each of selected other practices are determined in terms of environmental sustainability for marinas using a questionnaire applied to managers of the marinas in Istanbul and the Analytical Hierarchy Process (AHP) that is used for evaluating the questionnaire results. In this context, the participants are expected to determine the significance level of environmental management practices and their sub-criterias applied in marinas through paired comparison benefiting from their experiences and profesional backgrounds. In addition to this, for the purpose of estimation of current situation of the environmental management practices used in marinas in İstanbul are evaluated with the help of this survey, too. Within the scope of this survey, the managers and professionals of marinas are requested to answer various questions about existing practices in their own facilities. Appropriateness of the questionnaire was approved by Istanbul Aydin University Ethics Committee with the decision comes with number 2019/02 and date 31.01.2019. In the light of whole results, some suggestions and recommendations are presented aiming better environmental performance of marinas in Istanbul.