Osmanlı'dan Cumhuriyete popüler bir tarihçi: Ziya Şakir
A popular historian from the Ottoman Empire to the Republic: Ziya Şakir
Yazar: GÜNGÖR GÖÇER
Danışman: PROF. DR. BEHSET KARACA
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Tarih = History
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Tarih = History ; Tarih araştırmacıları = History researcher ; Tarihçilik = Historiography ; Ziya Şakir = Ziya Şakir ; İttihat ve Terakki = Union and Progress Society

Özet:
Biyografik çalışmalar en basit tanımı ile kişinin yaşan öyküsünü merkeze alarak bir devrin sosyal, dini, siyasi ve kültürel analizini yaparak kişi odaklı bir değerlendirmeye tabi tutmamıza olanak sağlayan çalışmalardır. Bu yaklaşımın bir gereği olarak, Osmanlı Devleti'nin son döneminde doğup bir imparatorluğun yıkılışına ve yeni bir ulus devletinde kuruluşuna doğrudan şahitlik etmiş bir isim olan Ziya Şakir yaşadığı bu dönemlerde gördüğü ve katıldığı siyasal, askeri ve toplumsal birçok olayı muharrir sıfatı ile kaydetmiştir. Kaleme aldığı eserler özellikle gazete sayfalarında tefrika olarak yayımlanmış ve geniş bir ilgiye mazhar olmuştur. Ancak bu başarıya rağmen Ziya Şakir ismi ve eserleri ilerleyen yıllarda bu ilgi ve alakayı kaybetmiş ve unutulmaya yüz tutmuştur. Bu iddiamızın en önemli delillerinden birisi herhalde Ziya Şakir'in kim olduğu ile ilgili soruya ve araştırmaya karşılık olarak birkaç sayfadan fazla bir bilgiye ulaşamamamız dır. Bir diğer delil ise onun kaleme aldığı kitap, tefrika ve makalelerin tam olarak bir dökümünün yapılamıyor olmasıdır. Biz yaptığımız bu çalışma ile öncelikle Ziya Şakir ismi ve eserleri üzerinden onu unutulmuş bir isim olmaktan kurtarmayı amaçlamaktayız.  Ayrıca Ziya Şakir'in yaşadığı dönemin ve olayların eserlerine nasıl yansıdığından hareket ederek dönemin siyasal, sosyal ve kültürel profilini de ortaya koymaya çalışacağız.


Anahtar Kelimeler: Ziya Şakir, İttihat ve Terakki Cemiyeti, II. Abdülhamid, Enver Paşa, Talat Paşa, Tarihi roman.

Abstract:
Biographical works, briefly, provide us to evaluate the era individual- oriented making social, religious and cultural analysis by getting the individual's life story centre. By force of this approach, Ziya Şakir, who witnessed the collapse of an empire and foundation of anation state by being born in the last term of Ottoman Empire, recorded many political, military and social incident that he saw and attended as an author. His Works were published as episade on newspaper and attracted attetion. However, despite this achievement, Ziya Şakir and his Works lost this attention and interest in progressing years and started to be forgotten. One of the most important evidence of our claim is, perhaps, the fact that we can not reach much information about the questionn and resarch about who is Ziya Şakir. Another evidence is the fact that his boks, episode and articles can not be itemized. We mainly aim to keep Ziya Şakir and his works from being forgotten by our study. Also, we are going to try te reveal political, social and cultural profile of the erat hat Ziya Şakir lived by considering how the era and incident reflected on his Works.


Key Words: Ziya Şakir, The Committee For Union And Progress, II. Abdülhamid, Enver Paşa, Talat Paşa, Vahdettin, Historical Novel, Nationalism.