Van YYÜ Dursun Odabaş Tıp Merkezi'ne başvuran gebelerde gebelik süresince algılanan sosyal desteğin depresyon ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship of social support perceived during pregnancy and depression in pregnancy applied to Van YYÜ Dursun Odabaş Medical Center
Yazar: ALİ ÇİFTÇİOĞLU
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN AVNİ ŞAHİN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Depresyon = Depression ; Gebelik = Pregnancy ; Sosyal destek = Social support ; Van = Van

Özet:
Sağlıklı ve rahat bir gebelik dönemi geçirmek anne ve bebek için oldukça önemlidir. Günümüzde psikiyatrik hastalıkların görülme sıklığı giderek artmakta, bu durum gebe ve postpartum dönemdeki kadınlarda da görülmektedir. Gebelik ve postpartum dönemde görülen depresyon anne ve bebek sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu tezin amacı, gebe ve postpartum annelerin sosyodemografik özellikleri ile sosyal desteğin depresyon üzerindeki etkisini incelemektir. Bu çalışma ile gebe ve postpartum annelerin sosyodemografik özelliklerinden yola çıkarak depresyon konusunda sağlık çalışanlarında ve toplumda bilinç ve farkındalık yaratarak bir yaklaşım sunmak hedeflenmiştir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Dursun Odabaş Tıp Merkezi'nin Kadın Hastalıkları ve Doğum polikliniğine başvuran 150 gebe ve 50 yeni doğum yapmış annede Temmuz 2020 ile Ekim 2020 tarihinde depresyonun sosyal destek ile ilişkisini incelenmesi ve sosyo-demografik özelliklerine göre anlamlı farklılıklar gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla planlanmış kesitsel tipte prospektif bir anket çalışmasıdır. Çalışmaya katılmak istemeyen kadınlar değerlendirmeye alınmamıştır. Veriler, değerlendirmeye alınan kadınlarla yüz yüze görüşülüp anket formu doldurularak toplanmıştır. Bu anketler Sosyodemografik Soru Formu, Beck Depresyon Ölçeği ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği olmak üzere 3 anketten oluşmaktadır. Veriler IBM SPSS İstatistik 20 programı kullanılarak sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, en küçük ve en büyük şeklinde değerlendirilmiş, istatistiksel analiz yapılırken Pearson Korelasyon Testi, Ki-Kare Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi kullanılmıştır. P<0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kullanılmıştır.

Bulgular: Çalışmamıza katılanların ortalama yaşı 27.74±5.95tir. Katılımcıların yaklaşık yarısı (%47.5) ilkokul mezunu, %33'ü ortaokul/lise mezunu ve %17.5'i üniversite/yüksek lisans mezunudur. BDÖ'ye göre orta-şiddetli düzeyde depresyon oranı %32.5 iken depresyon yok-hafif düzeyde depresyon oranı %67.5'tir. ÇBASDÖ'ye göre ortalama puanı 50.8±15.7 en düşük puan 18, en yüksek puan 81'tir.ÇBASDÖ ile BDÖ karşılaştırıldığında puan ortalamaları arasında ters korelasyon görülmektedir. ÇBASDÖ puanı arttıkça BDÖ puanı azalmaktadır. Sosyodemografik bulgular BDÖ ile karşılaştırıldığında eğitim düzeyinin düşük olması, herhangi bir işte çalışıyor olmak, gelirin giderden düşük olması, evlilik yılının 6 yıl ve üstü olması, gebelik ve yaşayan çocuk sayısının fazla olması, düşük yapma öyküsünün bulunması, gebeliğin istenmemesi, anneliğe hazır olmamak, doğumla ilgili korku yaşamak, eş ve aile sosyal desteğin yetersiz olması, doğumla ilgili bilgi almamak, psikiyatrik hastalık öyküsü veya varlığı, kronik hastalık varlığı gibi bulgular şiddetli düzeyde depresyon oranını arttırmaktadır.
Sonuçlar: Bu çalışmamızda gebelikte ve postpartum dönemde depresyon yüksek düzeyde bulunmuş olup, depresyon üzerinde etkili pek çok risk faktörü tespit edilmiştir. Öncelikle gebelik ve postpartum depresyon ile ilgili toplumdaki risk faktörlerine yönelik koruyucu yaklaşımları sağlamak gerekir. Bunun yanı sıra araştırmada belirlediğimiz faktörleri göz önüne alarak, depresyon açısından risk altındaki gebeleri ve postpartum anneleri zamanında saptamak ve gereken durumlarda uygun yaklaşımlar için yönlendirmek önemlidir. Gebelik takibinin yapıldığı 1. Basamak kuruluşlarda buna yönelik uygun birimlerin kurulması, hem annede hem de yeni doğanda oluşabilecek olumsuz sonuçların önlenmesi açısından gereklidir.

Abstract:
Having a healthy and comfortable pregnancy period is very important for mother and baby.Today,the incidence of psychiatric diseases is gradually increasing,and this situation is also seen in pregnant and postpartum women.Depression seen in pregnancy and postpartum period negatively affects maternal and infant health.The aim of this thesis is to examine the sociodemographic characteristics of pregnant and postpartum mothers and the effect of social support on depression.Based on the sociodemographic characteristics of pregnant and postpartum mothers,this study aimed to present an approach by raising awareness and awareness in healthcare professionals and the society on depression.

Materials and Methods: Our study examined the relationship between depression and social support in 150 pregnant women and 50 new mothers who applied to the Gynecology and Obstetrics outpatient clinic of Van Yüzüncü Yıl University Dursun Odabaş Medical Center between July 2020 and October 2020,and to determine whether it shows significant differences according to socio-demographic characteristics.It is a cross-sectional type prospective questionnaire study planned for the purpose.Women who did not want to participate in the study were not evaluated. The data were collected by face-to-face interviews with the women evaluated, and by filling out a questionnaire.These questionnaires consist of 3 questionnaires: Sociodemographic Question Form,Beck Depression Scale and Multidimensional Scale of Perceived Social Support.The data were evaluated as number,percentage,mean,standard deviation,minimum and maximum using IBM SPSS Statistics 20 program,while performing statistical analysis,Pearson Correlation Test,Chi-Square Test and One-Way Analysis of Variance were used.A statistically significant value of P <0.05 was used. 
Results: The average age of the participants in our study is 27.74 ± 5.95.Almost half of the participants (47.5%) are primary school graduates, 33% are middle school / high school graduates and 17.5% are university / master graduates. According to the BDI,the rate of moderate-severe depression is 32.5%,while the rate of no depression-mild depression is 67.5%.According to the MSPSS,the mean score is 50.8 ± 15.7,the lowest score is 18 and the highest score is 81. When the MSPSS and BDI are compared,a reverse correlation is observed between the mean scores.As the MSPSS score increases,the BDI score decreases.Sociodemographic findings When compared with the BDI,low education level,working in any job,lower income than expenses,6 years or more of the year of marriage,high number of pregnancy and living children,a history of miscarriage,unwanted pregnancy,not being ready for motherhood,findings such as experiencing anxiety about,insufficient social support of spouse and family,lack of information about birth,history or presence of psychiatric illness,presence of chronic disease increase the rate of severe depression.

Conclusions: In this study, depression was found at high levels during pregnancy and the postpartum period, and many risk factors affecting depression were identified. First of all, it is necessary to provide protective approaches for risk factors in the society related to pregnancy and postpartum depression. In addition, considering the factors we have identified in the study, it is important to determine the pregnant women at risk for depression and postpartum mothers on time and to direct them for appropriate approaches when necessary.Establishing appropriate units for this in the 1st level institutions where pregnancy follow-up is carried out is necessary to prevent negative consequences that may occur in both the mother and the newborn.