Endokrin bozucu kirleticilerden sülfonamidlerin giderilmesine yönelik afinite matriksinin hazırlanması ve uygulanması
Preparation and application of affinity matrix to remove sulfonamides as endocrine disrupter pollutants
Yazar: GÖZDE KILIÇ
Danışman: PROF. DR. MÜNİRE NALAN TÜZMEN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı / Biyoteknoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology
Dizin: Afinite kromatografisi = Affinity chromatography ; Antibiyotikler = Antibiotics ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid

Özet:
Antibiyotikler hayvan hastalıklarını engellemek amacıyla yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Antibiyotikler, insanlarda alerjik reaksiyonlardan endokrin sisteme ait bozukluklara kadar geniş bir yelpazede sağlık sorunlarına, mikroorganizmalarda da direnç gelişimi gibi etkilerin meydana gelmesine neden olmaktadır. Yoğun kullanımlarının sonucu olarak antibiyotik kalıntıları çevresel örneklerin yanı sıra hayvansal ürünlerde de antibiyotik kalıntılarına rastlanabilmektedir. Uzun bir süredir gıda ve çevresel örneklerdeki antibiyotik kalıntılarının varlığına bağlı potansiyel sağlık sorunları tartışılmaktadır. Öte yandan, son derece karmaşık yapıdaki gıda örneklerinde eser düzeyde bulunan antibiyotik kalıntılarının doğru tayini oldukça zordur. Bu yüzden, eser miktarda bulunan bileşiklerin analiz öncesi zenginleştirilmesi gerekli bir zorunluluktur. Bu amaçla, etilen glikol dimetakrilat (EGDMA) ve N-metakriloil-L-triptofan metil ester (MATrp) monomerleri kullanılarak hayvansal gıda örneklerindeki sülfonamid grubu antibiyotiklerin tayini ve uzaklaştırılmasına yönelik yeni bir afinite sorbenti [poli (etilen glikol dimetakrilat-N-metakriloil-L-triptofan metil ester) (poli(EGDMA-MATrp)] geliştirildi. Fourier transform infrared spektroskopisi (FTIR), taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve şişme deneyleri ile karakterize edilen poli(EGDMA-MATrp) sorbentin, sülfonamid grubu sülfomerazinin zenginleştirilmesinde kullanılmak amacıyla adsorpsiyon parametreleri (süre, pH, başlangıç derişimi gibi) optimize edildi. Geliştirilen sorbentin hayvansal gıda (yumurta ve süt) örneklerindeki antibiyotik kalıntı miktarlarının yüksek performanslı sıvı kromatografisi ile tayini ve uzaklaştırılmasında uygulanabilirliği belirlendi.

Abstract:
Antibiotics have been widely used for the prevention of animal diseases. Antibiotics cause a wide range of health problems from allergic reactions to endocrine disorders in humans and resistance development in microorganisms. As a result of their extensive use, antibiotic residues are detected in animal products as well as in the environment. Potential health risks due to the presence of antibiotic residues in food and the environment have been discussed for a
long time. On the other hand, accurate determination of trace amount of the antibiotic residues is very difficult because of the complexity of the food. Therefore, preconcentration of these compounds which are in trace levels is necessary before analysis. For this purpose, a new affinity sorbent [poly (ethylene glycol dimethacrylate-N-methacryloyl-L-tryptophane methyl ester) (poly(EGDMA-MATrp)], were developed by using ethylene glycol dimethacrylate (EGDMA) and N-methacryloyl-L-tryptophane methyl ester (MATrp) monomers for the extraction of sulfonamide group of antibiotics in food samples of animal origin before analysis. Poly(EGDMA-MATrp) sorbent was characterized with fourier transform infrared spectroscopy (FTIR), scanning electron microscobe (SEM), and swelling tests. Adsorption parameters (contact time, pH, initial concentration etc.) were optimized for the preconcentration of sulfamerazine in sulfonamide group. Applicability of the developed sorbent for the analysis and removal of antibiotic residues in the food samples of animal origin such as egg and milk with high performance liquid chromatography was also determined.