Vergi incelemelerinde ortaya çıkan sorunlar ve çözüm yolları (İzmir ili uygulaması)
Problems arising in tax audits and its solutions (İzmir province application)
Yazar: ÖZGE ÖNKAN
Danışman: DOÇ. DR. GÜL KAYALIDERE
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Hukuk = Law ; Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Dönüşüm sorunu = Transformation problem ; Mali hukuk = Fiscal law ; Mükellef hakları = Taxpayer rigts ; Sosyal sorunlar = Social problems ; Türk vergi sistemi = Turkish tax system ; Vergi denetimi = Tax audit ; Vergi mükellefi = Taxpayer ; Yasal sorunlar = Legal problems ; Örgütsel değişim = Organizational change

Özet:
Vergi, bir devletin en önemli gelir kaynaklarından biridir. Kamu hizmetlerinin yerine getirilmesi ve bazı devlet politikalarının uygulanması açısından vergilerin zamanında toplanılması gerekmektedir. Devletin faaliyetlerini sürdürebilmesi için sorunsuz bir vergi denetim sistemine ihtiyaç duyulmaktadır. Dolayısıyla, vergi denetim sistemindeki sorunların çözülmesi; devlet gelirlerinin devamlılığının sağlanması böylece kamu hizmetlerinin yerine getirilmesi ve devlet politikalarının uygulanması bakımından büyük önem arz etmektedir.  
Türkiye'de, vergi denetim sistemindeki sorunların giderilmesi için 2010 yılında 6009 sayılı kanunla yenilikler getirilmiş ve 2011 yılında 646 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile vergi denetimi yapan kurumlar tek çatı altında toplanmıştır. Söz konusu değişikliklerin ne dereceye kadar başarılı olduğunun incelenmesi çalışmamızın amacını oluşturmaktadır. Bu amaçla, mükelleflere ve mali müşavirlere anket çalışması yapılmıştır. Söz konusu iki gruba da 10 farklı ifade yöneltilmiş ve bu ifadelere katılıp katılmadıkları sorulmuştur. Alınan yanıtlar neticesinde elde edilen veriler; frekans, çapraz tablo ve iki değişkenli korelasyon analizlerine tabi tutulmuştur. Sonuçlar tablolaştırılarak tarafımızca yorumlanmıştır.
Elde edilen sonuçlar çerçevesinde, 6009 sayılı kanunla ve 646 sayılı KHK ile yapılan değişikliklerin, vergi denetim sisteminde şeffaflığı arttırdığı ancak etkinliği arttırmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca, mali müşavirlerle ve mükelleflerle yapılan bire bir görüşmelerden, vergi denetim sisteminde yapılan değişiklikler sebebiyle mükellef haklarında belli bir düzeyde ilerleme kaydedildiği belirlenmiştir. Vergi denetimi yapan kurumların tek çatı altında toplanması ve getirilen yenilikler sayesinde eski sisteme dair sorunların çözüldüğü görülmüştür. Ancak, yeni sistemde göz ardı edilen bazı noktalar nedeniyle yeni sorunlar ortaya çıkmıştır.

Abstract:
Tax is one of the most important revenue sources of a state. Taxes must be collected at the right time in terms of performing public services and carrying out some state policies. It is needed that a tax audit system must be free of problems in order that state performs public services. Therefore, to solve problems in tax audit system is of great importance in the sense of providing continuity of state revenues and carrying out state policies.
Some reforms made within the scope of the law no 6009 adopted in 2010 because of reforms so that problems of tax audit system solve. Institutions auditing were united under a single roof owing to the fact that Statutory Decree no. 646 adopted in 2011. To what extent relevant changes are successful is the aim of the thesis. For this purpose, it is made survey to tax payers and tax professionals. Ten different statements were showed to two groups in question and were asked to them that they whether agree with the statement or not. Data obtained were analyzed methods of frequency, cross-tables and bivariate correlation coefficient.
It follows obtained results from that transparency of tax audit system has increased but effectiveness of system in question has decreased within the scope of the reforms made by the law no 6009 and Statutory Decree no. 646. Besides, we can infer from one-on-one meeting with tax payers and tax professionals that there has been some progress in tax payer rights because of relevant reforms. The problems of old tax audit system have solved due to reforms in question. But, new problems have arisen because some points have ignored in the new system.