Azerbaycanda düğün geleneği ve gelinlik modası
Wedding tradition and bridal fashion in Azerbaijan
Yazar: NIGAR JALALZADA
Danışman: PROF. DR. HÜLYA TEZCAN
Nişantaşı Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tekstil ve Moda Tasarımı Ana Sanat Dalı / Tekstil ve Moda Tasarımı Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering
Dizin: Değerler = Values ; Düğün = Wedding ; Gelinlik = Wedding dress ; Moda = Fashion

Özet:
Azerbaycan Cumhuriyeti ve İran Azerbaycan bölgesindeki en önemli aile geleneklerinden biri Azerbaycan düğün gelenekleridir. Çok aşamalıdır ve çeşitli zorunlu ayinler ve geleneklerle ilgilidir. Eski Azerbaycan düğünleri, yüzyıllarca süren gelenekleri yansıtır ve önemli maddi maliyetlere ihtiyaç duyar. Azerbaycanlıların düğün törenleri, kız beğenme, elçilik, nişan, kına, dini nikâh, düğün, nişan giysisi, kına giysisi, gelinlik modelleri ve diğer geleneklerinden bahsediliyor. Halkın geleneksel kültürünün, bakış açısının, milli manevi değerlerinin incelenmesinde düğün törenlerinin rolü büyüktür. 
Azerbaycanlılar kendi kültürlerinin özgünlüğünü muhafaza etmeyi başarmışlar. Eski tarihi olan Azerbaycan halkının düğün geleneklerinin orijinal özellikleri bazı öğeler eklemek suretiyle bugün de korunmuştur. Çalışmada düğün törenlerinin halkın geleneksel kültürünün en istikrarlı öğelerinden birini oluşturduğu, onun aracılığıyla halkın örf ve geleneklerinin, milli manevi değerlerinin kuşaklar boyunca aktarıldığı sonucuna varılıyor. Halkın tarih boyunca oluşan milli manevi değerleri- dini inançları, aile değerleri, misafirperverlik gelenekleri, etiket kuralları, yemek kültürü, folkloru, müziği, dansları, nişan kıyafetleri, kına gecesi kıyafet modelleri ve gelinlik modelleri düğün törenlerine yansımıştır. Böylece düğün törenleri halkın bakış açısı, kültür ve tarihi hakkında bilgi vermektedir. İlk insanlarla birlikte, evlenme gerçekleşmeye başladı. Farklı kültürlerde, dinlerde, bölgelerde, evlenme törenleri değişiklik göstermesine rağmen amaç aynıydı. İnsanlık için önemli olan üç gün; doğum, evlilik ve ölüm için özel kıyafetler hazırlanmış ve günümüzde de bu durum devam etmektedir. Evlilik töreni, mutlu geçecek bir gün olması, yeni bir yuva kurma ve üst düzey kişilerde gösteriş ve güç gösterisi olması, gelin ve damadın törene gelenler tarafından ayırt edilmesi gibi, birçok nedenlerin bir araya gelmesiyle, evlenecek kişilerin en güzel ve gösterişli giysiler giymeye çalışması, her dönemde görülmüştür. Bu özel giysi zaman zaman kültürlere göre farklı özellikler de kazanmıştır. Kültürlere göre giyside kullanılan, renkler, semboller, aksesuarlar farklı anlamları ve tılsımları içermiştir. Bu çalışmada Azerbaycan'da Düğün Geleneği ve Gelinlik Modası araştırılmıştır. Çalışmaya Azerbaycan'da düğün öncesi gelenekleri, kına gecesi, düğün, nişan ve geleneksel kıyafetler modaya etkisinden bahsedilmiştir.

Abstract:
One of the most important family traditions in the republic of azerbaijan and İran Azerbaijan region is the Azerbaijam wedding tradition. It is multi- stage and is concerned with various obligatory rites and traditions. Old Azerbaijani weddings reflect centuries of traditions and require substantial financial costs. Wedding caremonies, embassy, engagement,henna, religious wedding, wedding engagement dress, henna dress, bridal dress and value traditions of Azerbaijanis are mentioned. Wedding caremonies play an important role in examining the traditional culture, perspective and national spiritual values of the people. Azerbaijanis have managed to preserve the originality of their culture.The original characteristics of the wedding traditions of the Azerbaijani people with an ancient history have been preserved today by adding some elements. In the study, it is concluded that wedding ceremonies constitute ona of the traditional culture of the people, through which the customs and traditions and national spiritual values of the people are transferred over generations.The national spiritual values of the people – religious beliefs, family values, hospitality traditions, label rules, food culture, folklore, music, dances, engagement dresses, henna night dresses, henna night dress models and bridalgowns have beeb reflected in wedding ceremonies. Thus, it gives information about the perspective of the people, the culture, and the development history of the wedding ceremonies. With the first people, marriage began to take place. Although marriage ceremonies differed in different cultures, religions, regions, the purpose was the same. İmportant iner day for humanity; Special clothes were prepared for birth, marriage and death, and this situation continues today. Marriage ceremony , a happy day, setting up a new home, showing off and showing power amnong senior people, separating the bride and groom from those who come to the ceremony, it has been seen in every period that the people to marry try to wear the most beautiful and ostentatious clothes. This special garment has different characteristics from time to time according to the culters. The colors, symbols, accessories usad in clothing according to culteres included different meannings and talismans. In this study, wedding tradition and wedding dress fashion in Azerbijan were investigated. In the study, pre – wedding traditions, henna night, wedding, engagement and traditional clothes were mentioned.