hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Graf teorisinin yapay zekâ üzerine uygulamaları
Application of graph theory on artificial intelligence
Yazar: KÜBRA NUR CANBAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜL ÖZKAN KIZILIRMAK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Graf teorisi ve yapay zekâ, son zamanlarda önemli gelişmeler gösteren birbiriyle yakından ilişkili iki alandır. Graf teorisi, karmaşık ağları temsil etmek ve analiz etmek için güçlü bir matematiksel çerçeve sunarken, yapay zekâ teknikleri verileri işleme, analiz etme ve iç görüler çıkarma konusunda devrim niteliğinde bir etki ortaya çıkarmıştır. Bu tez, graf teorisi ile yapay zekâ arasındaki ilişkiyi keşfeder ve bu iki alanın birbirini nasıl etkilediğini vurgular. Graf teorisinin; graflar, düğümler, kenarlar ve çeşitli graf algoritmaları gibi temel kavramlarına genel bir bakış sunar. Ayrıca graf teorisinin rolünü, makine öğrenmesi algoritmalarının, doğal dil işleme ve bilgisayarla görme gibi alanlarda nasıl kullanıldığını açıklar. Bu iki alanın güçlü yönlerini birleştirerek araştırmacılar, karmaşık verileri analiz etmek ve anlamak için yeni teknikler geliştirebilir. Bu çalışma, graf teorisinin matematiksel temelleri ve Graf Konvolüsyon Ağları üzerine odaklanmaktadır. GCN modelinin olası bir İstanbul depremi senaryosunda kurtarma ekibi rotalarını oluşturmak için nasıl kullanıldığı, modelin performansı ve elde edilen sonuçlar açıklanmıştır.

Abstract:
Graph theory and artificial intelligence are two closely related fields that have seen significant developments recently. While graph theory provides a powerful mathematical framework for representing and analyzing complex networks, artificial intelligence techniques have revolutionized the way we process, analyze, and extract insights from data. This thesis explores the relationship between graph theory and artificial intelligence and highlights how these two fields influence each other. Graph theory: It provides an overview of basic concepts such as graphs, nodes, edges, and various graph algorithms. It also explains the role of graph theory and how machine learning algorithms are used in fields such as natural language processing and computer vision. By combining the strengths of these two fields, researchers can develop new techniques for analyzing and understanding complex data. This study focuses on the mathematical foundations of graph theory and Graph Convolution Networks. How the GCN model is used to create rescue team routes in a possible Istanbul earthquake scenario, the performance of the model, and the results obtained are explained.
Orta Çağ Türk tarihinde askeri terimler, kavramlar ve ifadeler öğretimi
Teaching military terms, concepts and expressions in medieval Turkish history
Yazar: EZGİ EKİZ
Danışman: PROF. DR. REFİK TURAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Tarih Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Dünya üzerinde her millet çeşitli özellikleri ile tanınırken Türk milleti güçlü askeri yapıları ve ordularıyla tanınmıştır. Türkler, askeri ve ordu düzeni açısından en sistematik toplumdur. Bu bağlamda ulusların tarihinde savaşların önemli bir yeri olması nedeniyle çok sayıda askeri terim ve kavram kullanılmıştır. Orta Çağ Türk tarihi araştırmacılarının karşılaştığı meselelerden birisi mevcut kaynaklarda geçen terimlerin karışık şekilde kullanılmış olmasıdır. Bu çalışmada Orta Çağ Türk tarihinde kullanılmış olan askeri terim ve kavramlar analiz edilerek okuyucuya aktarılması amaçlanmıştır. Bu genel amaç çerçevesinde askeri terimlerin tekamülü için doküman incelemesi yapılmıştır. Araştırmanın nihayetinde Orta Çağ Türk Devletleri'nde kullanılan terimler ve kökenleri araştırılmış, karışık halde kullanılan terim ve kavramların belli bir çerçevede sınırlandırılabileceği tespit edilmiştir.

Abstract:
While every nation in the world is known for its various characteristics, the Turkish nation is known for its strong military structures and armies. Turks are the most systematic society in terms of military and army organisation. In this context, since wars have an important place in the history of nations, many military terms and concepts have been used. One of the problems faced by researchers of medieval Turkish history is the confused use of terms in existing sources. In this study, it is aimed to analyse the military terms and concepts used in medieval Turkish history and to convey them to the reader. Within the framework of this general objective, a document analysis has been conducted for the development of military terms. At the end of the research, the terms used in the medieval Turkish states and their origins were investigated, and it was determined that the terms and concepts used in mixed form could be limited within a certain framework.
Beyin MR görüntülerinde riskli gliom tümörlerinin yapay zeka ile tespiti
Detection of risky glioma tumors in brain MR images using artificial intelligence
Yazar: ÇAĞIN ÖZKAYA
Danışman: PROF. DR. ŞEREF SAĞIROĞLU
Gazi Üniversitesi / Bilişim Enstitüsü / Bilgisayar Bilimleri Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control
Dizin: Görüntü işleme-bilgisayarlı = Image processing-computer assisted

Özet:
Beyin tümörleri bütün hastalıklar arasında insan sağlığını riske sokan en kritik hastalıklardan biridir. Gliom tümörleri erişkinlerde en sık görülen ve en yüksek riske sahip beyin tümörleri arasındadır. Günümüz teknolojisiyle yapay zeka alanındaki gelişmeler sayesinde tıbbın pek çok alanında uygulanabilir teşhis destek sistemleri geliştirilmektedir. Beyin tümörlerinde erken ve doğru teşhis tedavide önemli rol oynamaktadır. Doktorlara yardımcı olmak için gerçek zamanlı karar desteği sunan yapay zeka temelli yazılımların geliştirilmesi, hastalık tedavi sürecinde büyük öneme sahiptir. Gliom teşhisinde önemli rol oynayan majör problemler tespit, derecelendirme ve segmentasyon problemleridir. Bu tez çalışmasında gliom tümörlerinin tespiti, derecelendirilmesi ve segmentasyonu için derin öğrenme temelli yöntemler geliştirilmiştir. Gliom derecelendirme için geliştirilen Evrişimsel Sinir Ağı (ESA) modelleri yaygınca kullanılan BraTS versetinde test edilmiş, literatürdeki benzer çalışmalara göre iyileştirme sağlanmıştır. Türk Beyin Projesi (TBP) kapsamında geliştirilen Gazi Brains 2020 verisetinde tespit ve segmentasyon problemleri için derin öğrenme temmelli yaklaşımlar geliştirilmiş, proje kapsamında yapılan çalışmalara kıyasla iyileştirme sağlanmıştır.

Abstract:
Brain tumors are one of the most critical diseases that put human health at risk among all diseases. Glioma tumors are among the most common and highest risk brain tumors in adults. Thanks to today's technology and developments in the field of artificial intelligence, diagnosis support systems applicable to many fields of medicine are being developed. Early and accurate diagnosis plays an important role in the treatment of brain tumors. The development of artificial intelligence-based software that provides real-time decision support to assist doctors is of great importance in the disease treatment process. Major problems that play an important role in glioma diagnosis are detection, grading and segmentation problems. In this thesis, deep learning-based methods were developed for the detection, grading and segmentation of glioma tumors. Convolutional Neural Network (ESA) models developed for glioma grading were tested on the widely used BraTS dataset, and an improvement was achieved compared to similar studies in the literature. Deep learning-based approaches were developed for detection and segmentation problems in the Gazi Brains 2020 dataset developed within the scope of the Turkish Brain Project (TBP), and improvements were achieved compared to the studies carried out within the scope of the project.
Ti6Al4V alaşımının anodize kaplama parametrelerinin deneysel bulunması ve yapay sinir ağları ile tahmini
An investigation anodizing coating parameters of titanium alloy(Ti6Al4V) and prediction with artifical neural network
Yazar: ASAL AKBARPOUR
Danışman: PROF. DR. ZAFER TEKİNER
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İmalat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İmalat Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering ; Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering

Özet:
Titanyum ve alaşımlarının biyomedikal alanlarındaki önemi, günümüzde yapılan birçok araştırmacı tarafından ispatlanmıştır. Titanyum Grade 5 alaşımı (Ti6Al4) yüksek korozyon direnci, hidrofilikliği ve yüksek biyouyumluluğu nedeni ile diş implantları ve protezler gibi biyomedikal dünyasında geniş bir alan kaplamaktadır. Sol-Jel, Plazma Püskürtme ve Anodizasyon gibi yüzey modifikasyon teknikleri ise bu özellikleri daha da iyileştirmek ve insan vücuduna daha uyumlu olmalarında büyük bir etkisi vardır. Anodizasyon bu teknikler içinde düşük maliyetli ve iyi sonuçlar ortaya çıkardığı için son yıllarda biyomedikal alanda ilgi çekmektedir. Bu tez çalışmasında, voltaj, elektrolit türü ve dağlama süresi parametrelerinin ortaya çıkan TiO₂ kalınlık ve poroz boyutlarını nasıl etkilediği araştırılmıştır. Materyal metot kısmında Ti6Al4V alaşımlı numunelerin yüzey modifikasyonu, anodizasyon yöntemi ile yapılmıştır. Deneysel çalışmanın sonucunda ortaya çıkan TiO₂ kalınlık tabakası Taramalı Elektron Mikroskop ile incelenip ölçülmüştür. Aynı zamanda deneysel çalışma sonucunda deney yapılmayan TiO₂ kalınlık tabakası materyal metot bölümünde yapay sinir ağları ile tahmini gerçekleşmiştir.

Abstract:
The importance of titanium and its alloys in biomedical fields has been proven by many researchers today. Titanium Grade 5 alloy (Ti6Al4) covers a wide area in the biomedical world such as dental implants and prostheses due to its high corrosion resistance, hydrophilicity and high biocompatibility. Surface modification techniques such as Sol-Gel, Plasma Spraying and Anodization have a great impact on further improving these properties and making them more compatible with the human body. Anodization has attracted attention in the biomedical field in recent years because it provides low cost and good results among these techniques. In this thesis study, voltage, electrolyte type and etching time parameters affected the resulting Tio2 thickness and pore sizes were investigated. In the material method section, surface modification of Ti6Al4V alloy samples was made by anodization method. The TiO₂ thickness layer resulting from the experimental study was examined and measured with a Scanning Electron Microscope. At the same time, as a result of the experimental study, the Tio2 thickness layer, which was not tested, was estimated with artificial neural networks in the material method section.
Öğretmen görüşlerine göre kırsal kesimde yaşayan yetenekli öğrencilerin güzel sanatlar lisesi resim bölümüne yönlendirilmesinde yaşanılan sorunlar: Amasya ili örneği
According to teachers' opinions, the problems experienced in directing talented students living in rural areas to the art department of fine arts high school: The case of Amasya province
Yazar: ORHAN KAVAK
Danışman: PROF. DR. ALEV KURU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Anadolu güzel sanatlar liseleri = Anatolian high school of fine arts

Özet:
Bu araştırma, Amasya ilinin kırsal kesimlerinde görev yapan resim öğretmenlerinin, öğrencilerinin Güzel Sanatlar Lisesi Resim  bölümüne yönlendirmede yaşadıkları ve karşılaştıkları sorunların incelenmesiyle hazırlanan bir nitel durum çalışmasıdır. Bu çalışmada Resim öğretmenlerinin görev yaptıkları yerlerde öğrencileri Güzel Sanatlar Resim bölümüne yönlendirmede yaşadıkları sorunları deneyimleri, sorunların çözümü ile ilgili yaptıkları çalışmaları yönetme şekilleri incelenmiştir.Araştırmanın çalışma grubunu Amasya ili Kırsal kesimlerinden görev yapmış olan 10 Resim öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma grubu amaçlı örneklemenin kolay ulaşılabilir durum örneklemesiyle belirlenmiştir.

Abstract:
This research is a qualitative case study prepared by examining the problems experienced and encountered by art teachers working in the rural areas of Amasya province in directing their students to the Fine Arts High School Painting department. In this study, the problems experienced by art teachers in directing students to the Fine Arts Painting department where they work, their experiences and the way they manage their work in solving the problems were examined. The study group of the research consists of 10 art teachers working in rural Amasya. The study group of the research was determined by easily accessible case sampling, one of the purposeful sampling methods.
Artırılmış gerçeklik temelli uygulamaların dinleme/izleme becerisi üzerine etkisi
The effect of augmented reality based applications on listening/watching skills
Yazar: ŞENGÜL KILIÇ AVAN
Danışman: PROF. DR. İHSAN KALENDEROĞLU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Artırılmış gerçeklik = Augmented reality ; Dil eğitimi = Language education ; Eğitsel video = Educational video

Özet:
Bu araştırmanın amacı artırılmış gerçeklik uygulamaları temelinde geliştirilen dinleme/izleme etkinliklerinin ortaokul 6. sınıf öğrencilerinin dinleme/izleme becerisi üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırma sürecinde deneysel yöntem ile veriler toplanmıştır. Çalışma deneysel bir uygulama sürecini içermektedir. Süreçte öncelikle öğretmenlerle yarı yapılandırılmış bir görüşme yapılmış ve sonrasında gelen dönütlere göre dinleme metinleri oluşturulmuştur. Bundan sonra yalnız dinleme, video temelli dinleme/izleme ve artırılmış gerçeklik temelli dinleme/izleme içerikleri hazırlanmıştır. Tez çalışması kapsamında 6. sınıfta okuyan 2 deney 1 kontrol olmak üzere 3 farklı öğrenci grubu ile çalışılmıştır. Bu süreçte artırılmış gerçeklik uygulamarıyla gerçekleştirilen dinleme/izleme etkinliklerinde 43 öğrenci, video uygulamalarında 44 öğrenci ve normal dinleme uygulamalarında 43 öğrenci yer almıştır. Çalışma gruplarına 8 haftalık bir program uygulanmıştır. Sonuç olarak artırılmış gerçeklik temelli ve video temelli uygulamaların normal dinleme uygulamalarından daha etkili olduğu tespit edilmiştir. Çalışma üst düzey zihinsel becerilerin kazandırılmasında etkili olmuştur. Bu uygulamaların ders kitaplarında yaygınlaştırılması önerilmektedir.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the effect of listening/watching activities developed on the basis of augmented reality applications on the listening/watching skills of 6th grade secondary school students. During the research process, data was collected by experimental method. The study includes an experimental application process. In the process, first a semi-structured interview was held with the teachers and then listening texts were created according to the feedback. After this, solo listening, video-based listening/watching and augmented reality-based listening/watching contents were prepared. Within the scope of the thesis study, 3 different groups of 6th grade students were studied: 2 experimental and 1 control. In this process, 43 students took part in the listening/watching activities carried out with augmented reality applications, 44 students in the video applications and 43 students in the normal listening applications. An 8-week program was applied to the study groups. As a result, it has been determined that augmented reality-based and video-based applications are more effective than normal listening applications. The study was effective in gaining high-level mental skills. It is recommended that these practices be disseminated in textbooks.
Ortaokul öğrencilerinin kalıp yargı ve ön yargıları
Stereotypes and prejudices among middle school students
Yazar: ONUR GÜLERYÜZ
Danışman: DOÇ. DR. BAHADIR KILCAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Ortaokul öğrencilerinin çeşitli gruplara yönelik kalıp yargı ve ön yargılarını ortaya çıkarmayı amaçlayan bu çalışma nitel araştırma yaklaşımına dayalı olarak yürütülmüştür. Araştırmanın katılımcıları maksimum çeşitlilik örneklem ile belirlenmiş olup Ankara'nın Çankaya ve Mamak ilçelerinde yer alan, sosyoekonomik düzey ve akademik başarı açısından farklılık gösteren iki devlet okulundaki 8. sınıf öğrencileri ve bu okullarda görev yapan sosyal bilgiler öğretmenleridir. Araştırma verileri öğrencilerden açık uçlu görüşme formu, öğretmenlerden ise yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde içerik analizi ve çapraz durum analizi kullanılmıştır. Araştırma bulguları; milliyet, göçmenlik, dini inanç, cinsiyet, sosyoekonomik düzey, akademik başarı, yaş, kilo, engellilik, yerleşim yeri, medeni durum ve okul personelleri temalarındaki 42 gruba yönelik kalıp yargı ve ön yargı içeriklerini ortaya çıkarmıştır. Sonuçlar genel olarak değerlendirildiğinde ortaokul öğrencilerinin çalışmada incelenen grupların çoğuna yönelik olumsuz kalıp yargı ve ön yargı taşıdığı tespit edilmiştir. Gelecek araştırmalar bu olumsuz kalıp yargı ve ön yargıların azaltılmasına odaklanabilir.

Abstract:
The objective of this study is to uncover the stereotypes and prejudices held by middle school students toward various social groups. Employing a qualitative research approach, participants were selected using maximum diversity sampling from two state schools situated in Ankara's Çankaya and Mamak districts. These districts were chosen for their contrasting socioeconomic statuses and academic performances. Data collection involved open-ended interviews form with 8th-grade students and semi-structured interviews with social studies teachers. The gathered data underwent content analysis and cross-case analysis. The findings revealed a range of stereotypes and prejudices across 42 groups, spanning categories such as nationality, immigration, religious beliefs, gender, socioeconomic status, academic achievement, age, weight, disability, place of residence, marital status, and school staff. Overall, this study highlighted the prevalence of negative stereotypes and prejudices among middle school students. Future research should focus on reducing these negative stereotypes and prejudices.
Hans Reichenbach'ın olasılık mantığı
The probability logic of Hans Reichenbach
Yazar: SAFİYE OLGUN
Danışman: DOÇ. DR. EKREM ZİYA DUMAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Matematiksel mantık = Mathematical logic ; Modal mantık = Modal logic ; Modern mantık = Modern logic ; Modern olasılık teorisi = Modern probability theory ; Çok değerli mantık = Multi-valued logic

Özet:
Araştırmanın amacı Hans Reichenbach'ın Olasılık Mantığının incelenmesidir. Çalışmada veri toplamak için belge analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Olasılık Mantığının belirsizliği önermelerin anlamına dahil ederek, iki değerli mantığın doğruluğunu frekans ile sürekli hale getirdiği, temelini olasılık içermesi adıyla geliştirilen yeni bir ekleme dayandırdığı görülmüştür. Önerme eklemlerinin içerikleri yeni eklemlere bölünüp Önermeler Mantığına benzer şekilde sembolleştirilip eklem doğruluk tabloları, totolojiler ve kiplik doğruluk tabloları oluşturulmaktadır. Mantığın uygulaması kuantum mekaniği ve nomolojik ifadelerde yapılmıştır. Ancak Olasılık Mantığında geliştirilen tüm eklemlerin doğruluk kuralı ifade edilmemiştir.

Abstract:
The aim of the research is to examine the Probability Logic of Hans Reichenbach. Document analysis technique was used to collect data in the study. As a result of the research, it was seen that Probability Logic incorporated uncertainty into the meaning of propositions, made the accuracy of two-valued logic continuous with frequency, and based its basis on a new addition developed under the name of probability implication. The contents of logical connectives are divided into new logical connectives and symbolized in a manner similar to Propositional Logic, and logical connectives truth tables, tautologies and modal truth tables are created. The application of logic has been made in quantum mechanics and nomological statements. However, the truth rule of all logical connectives developed in Probability Logic has not been stated.
Bazı Lutidin moleküllerinin ve tekli floro türevlerinin fiziksel özelliklerinin hesabı
Calculation of physical properties of some Lutidine molecules and their single fluoro derivatives
Yazar: OĞUZHAN DİREM
Danışman: DOÇ. DR. AKİF ÖZBAY
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
Çalışmada 2,4-Lutidin ve 3,4-Lutidin molekülleri ile 1 florlu türevlerinin fiziksel özellikleri hesaplanmıştır. Moleküllerin deneysel ve teorik sonuçlarının birbiriyle uyumlu olduğu gözlenmiştir. Bu çalışmada Gaussian 03W programı kullanılmıştır. Hesaplamalar DFT/B3LYP yönteminin 6-311++G(d,p) baz seti ile kullanımıyla yapılmıştır. 2,4 ve 3,4-Lutidin moleküllerinin ve bir flor'lu türevleri optimize edildikten sonra taban durum geometrilerine ait bağ uzunlukları ve bağ açıları ile ayrıca harmonik titreşim frekansları, dipol ve kuadrupol momentleri hesaplanarak, elde edilen sonuçlar literatürle karşılaştırılarak tablolar şeklinde verilmiştir. Taban durum geometrilerinin HOMO-LUMO grafikleri ve Moleküllerin Elektrostatik Potansiyel (MEPs) haritaları çizilmiştir.

Abstract:
In the study, the physical properties of 2,4-Lutidine and 3,4-Lutidine molecules and their 1-fluorine derivatives were calculated. It has been observed that the experimental and theoretical results of the molecules are compatible with each other. The calculations in this study were performed using the Gaussian 03W program, with the DFT/B3LYP/6-311++ G(d,p) method. After optimizing the 2,4 and 3,4-Lutidine molecules and their fluorine derivative, the bond lengths, bond angles, harmonic vibration frequencies, dipole and quadrupole moments of the ground state geometries were calculated, and the results were given in the comparison tables. HOMO-LUMO graphs and Molecular Electrostatic Potential (MEPs) maps of the ground state geometries were drawn.