Perinatal dönemdeki kadınlarda öz-şefkatin anksiyete ve depresif belirti düzeyleri ile ilişkisi
The relationship of self-compassion with anxiety and depressive symptom levels in perinatal women
Yazar: EZJİN YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. NİHAL BOSTANCI DAŞTAN
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Abortus = Abortion ; Anksiyete = Anxiety ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Depresyon = Depression ; Kadınlar = Women ; Perinatal dönem = Perinatal period ; Şefkat = Compassion

Özet:
Bu çalışma ‗Perinatal dönemdeki kadınlarda öz-Ģefkatin anksiyete ve
depresif belirti düzeyleri ile iliĢkisi''ni belirlemek amacıyla kesitsel ve ilişki arayıcı
desende yapıldı. Araştırmamızın evrenini perinatal dönemde (gebeliğin 22.
tamamlanmış haftası-154 gün ile doğumdan sonraki 7. günü arasında) olan 384 kadın
oluşturdu. Araştırma verileri Haziran 2022-Şubat 2023 tarihleri arasında Anket
Formu, Öz-Duyarlılık Ölçeği, Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği kullanılarak
toplandı. Veriler SPSS-25.0 (Statistical Package for Social Sciences) programı
kullanılarak analiz edildi. Veri analizinde tanımlayıcı istatistiklerin yanısıra t testi,
Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Pearson Korelasyon analizi ve Basit
Regresyon Analizi kullanıldı. Araştırmaya katılan kadınların Hastane Anksiyete ve
Depresyon Ölçeği'nde hem Anksiyete (9,33±3,65) hem de Depresyon (8,89±2,79) alt
boyutlarında ortalamalarının ―sınır‖ düzeyde olduğu, Öz-Duyarlılık Ölçeği'nde
(3,04±0,57) ise ortalamaya göre orta düzeyde şefkatin görüldüğü saptandı.
Kadınların %39'unun anksiyete, %69'unun depresyona yönelik risk taşıdığı,
%15'inin düşük, %62'sinin orta ve %23'ünün yüksek düzeyde öz-duyarlılığa sahip
oldukları görüldü. Yaş, medeni durum, eğitim düzeyi, partnerin eğitim düzeyi,
çalışma durumu, partnerin çalışma durumu, ekonomik düzey algısı ve yaşanılan yer
bağımsız değişkenlerinden hiçbirinin Öz-Duyarlılık puan ortalamalarını istatistiksel
olarak anlamlı fark oluşturacak düzeyde etkilemediği (p>0,05) görülürken, doğum
yapmış olanların gebe olanlara göre, bir ve iki tane çocuğu olanların 6 ve üzeri
çocuğu olanlara göre, çocuk kaybı öyküsü olmayanların çocuk kaybı öyküsü olanlara
göre Öz-Duyarlılık Ölçeği puanlarının istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha
yüksek olduğu (p<0,05) belirlendi. Öz-Duyarlılık Ölçeği alt boyutları ve puan
toplamı ile Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği Anksiyete alt boyutu arasında
negatif, Öz-Duyarlılık Ölçeği Paylaşımların Bilincinde Olma Alt Boyutu dışında tüm
alt boyut ve toplam puanın yine Depresyon alt boyutu ile negatif ilişkisinin olduğu ve
bu ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlendi (p<0,05). Öz-Duyarlılık
Ölçeği toplam puanında 1 birimlik artışın, Anksiyete alt boyutunda 2,825'lik azalışa
neden olduğu (β=-0.364) ve değişimin %19,7'sini açıkladığı belirlendi (Düzenlenmiş
 =0,197). Öz-Duyarlılık Ölçeği toplam puanında 1 birimlik artışın, Depresyon alt
boyutu puanında 2,021'lik azalışa neden olduğu (β=-2,021) ve değişimin %17.2'sini
açıkladığı saptandı (Düzenlenmiş
 =0.172).
Anahtar Kelimeler: Anksiyete, depresyon, perinatal dönem, öz-şefkat

Abstract:
This study was conducted in a cross-sectional and correlational design in
order to determine "the relationship between self-compassion and anxiety and
depressive symptom levels in women in the perinatal period". The population of our
study consisted of 384 women in the perinatal period (between the 22nd completed
week-154 days of pregnancy and the 7th day after delivery). The data were collected
between June 2022 and February 2023 using the Questionnaire Form, SelfSensitivity Scale, Hospital Anxiety and Depression Scale. Data were analyzed using
SPSS-25.0 (Statistical Package for Social Sciences) software. In addition to
descriptive statistics, t test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Pearson
Correlation Analysis and Simple Regression Analysis were used in data analysis. It
was found that the mean scores of the women participating in the study were at the
"borderline" level in both Anxiety (9.33±3.65) and Depression (8.89±2.79) subdimensions of the Hospital Anxiety and Depression Scale, and the mean score of the
Self-Compassion Scale (3.04±0.57) showed a moderate level of compassion. It was
observed that 39% of the women were at risk for anxiety, 69% were at risk for
depression, 15% had low, 62% had moderate and 23% had high levels of selfcompassion. None of the independent variables of age, marital status, education
level, partner's education level, employment status, partner's employment status,
perception of economic level and place of residence had a statistically significant
effect on the mean scores of Self-Sensitivity (p>0.05), while those who had given
birth had statistically significantly higher scores (p<0.05) than those who were
pregnant, those who had one or two children than those who had 6 or more children,
and those who had no history of child loss than those who had a history of child loss.
It was determined that there was a negative relationship between the sub-dimensions
and total score of the Self-Compassion Scale and the Anxiety sub-dimension of the
Hospital Anxiety and Depression Scale, and that all sub-dimensions and total scores
of the Self-Compassion Scale except the Awareness of Sharing sub-dimension had a
negative relationship with the Depression sub-dimension, and this relationship was
statistically significant (p<0.05). It was determined that an increase of 1 unit in the
total score of the Self-Compassion Scale caused a decrease of 2.825 in the Anxiety
sub-dimension (β=-0.364) and explained 19.7% of the change (Adjusted
 =0.197).
An increase of 1 unit in the total score of the Self-Sensitivity Scale caused a decrease
of 2.021 in the Depression subscale score (β=-2.021) and explained 17.2% of the
change (Adjusted
 =0.172).
Keywords: Anxiety, depression, perinatal period, self-compassion.