Aile sağlığı merkezi çalışanlarının aşı reddinde bulunan ebeveynlere yönelik ikna stratejilerinin incelenmesi
Investigation of the persuasion strategies of family health center employees towards parents who refuse vaccination
Yazar: DURSUN YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MURAT SEZGİN
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Halkla İlişkiler = Public Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Bu tez çalışmasında, çocukluk çağı aşılarını reddeden ebeveynleri ikna etme amacıyla Aile Sağlığı Merkezi (ASM) çalışanlarının ebeveynlere yönelik tutum ve davranışları incelenmiştir. Çalışma kapsamında, ASM personelinin çocukluk çağı aşılarını reddeden ebeveynleri nasıl ikna etmeye çalıştıkları ve ebeveynlerin bu ikna çabalarına nasıl karşılık verdikleri araştırılmıştır. Yarı yapılandırılmış sorularla gerçekleştirilen derinlemesine görüşmelerden oluşan bu nitel çalışma, fenomenoloji deseni kullanılarak gerçekleştirilmiş ve kartopu örneklem yöntemiyle seçilen ASM çalışanlarıyla yapılmıştır. Görüşmeler, hekim, hemşire ve ebelere yöneltilen açık uçlu sorularla gerçekleştirilmiş ve kaydedilmiştir. Toplanan veriler kodlanarak temalara, kategorilere ayrılmış, kaydedilen görüşmelerden elde edilen anahtar ifadeler tematik olarak analiz edilmiştir. Bulgulara göre, aşı reddi yapan ebeveynlerin sağlık çalışanları (ASM) tarafından ikna edilme yöntem ve stratejileri iki ana yaklaşıma ayrılmıştır. Birinci yaklaşım, ebeveynlerin korkutularak, tehdit edilerek ve yaptırımlar uygulanarak aşı yaptırmaya ikna edilmelerini içermektedir. İkinci yaklaşım ise ebeveynlere bilgi verilerek, güven oluşturularak, empati kurularak ikna edilmeyi içermektedir. Bu ikna yaklaşımlarına dayanan bulgular temel alınarak, sağlık çalışanları için bir ikna modeli oluşturulmuştur. Sonuç olarak, bu çalışma ulusal düzeyde aşı reddini ele alan bir perspektife sahip olması ve derinlemesine nitel yöntemleri kullanarak gerçekleştirilmiş olması bakımından önemli bir katkı sunmaktadır. Ayrıca, uygulama pratiğine uygun bir ikna modelini içermesi, çalışmanın öne çıkan bir özelliğidir.

Abstract:
In this thesis, the attitudes and behaviors of Family Health Center (FHC) employees towards parents who reject childhood vaccinations are examined with the aim of persuading them. Within the scope of the study, the methods employed by FHC personnel to persuade parents who reject childhood vaccinations and how parents respond to these persuasion efforts are investigated. This qualitative study, consisting of in-depth interviews conducted with semi-structured questions, utilized a phenomenological design and was carried out with FHC employees selected through snowball sampling method, including physicians, nurses, and midwives. The interviews were conducted using open-ended questions, recorded, and subsequently transcribed. The collected data were coded, categorized into themes, and the key expressions obtained from the recorded interviews were analyzed thematically. According to the findings, the methods and strategies employed by health care professionals (FHC) to persuade parents who reject vaccinations are categorized into two main approaches. The first approach involves attempting to convince parents to vaccinate their children by resorting to intimidation, threats, and sanctions. The second approach involves persuading parents through the provision of information, building trust, and establishing empathy. Based on these persuasion approaches, a persuasion model has been developed for healthcare professionals. In conclusion, this study makes a significant contribution by adopting a national perspective on vaccine rejection and utilizing in-depth qualitative methods. Additionally, the inclusion of a persuasion model suitable for practical application distinguishes the study.