Tasarım odaklı düşünme eğitiminin uzaktan öğretiminde öğrenen görüş ve deneyimleri
Learner overviews and experiences in distance education of design thinking
Yazar: CAN GÜVENİR
Danışman: PROF. DR. HATİCE HÜMANUR BAĞLI
İstanbul Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Endüstri Ürünleri Tasarımı Ana Bilim Dalı / Endüstriyel Tasarım Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Endüstri Ürünleri Tasarımı = Industrial Design ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Deneyim tasarımı = Experience design ; Ders tasarımı = Lesson design ; Endüstri tasarımı =   ; Endüstriyel tasarım = Industrial design ; Hizmet tasarımı = Service design ; Pedagojik tasarım kapasitesi = Pedagogical design capacity ; Tasarım eğitimi = Design education ; Öğretim tasarımı = Instructional design ; Ürün tasarımı = Product design

Özet:
Tasarım Odaklı Düşünme (TOD), problem tanımından çözüm önerisine uzanan disiplinler arası bir tasarımcı düşünce yapısı olarak tanımlanmaktadır. Yüksek öğretimde, disiplinler arası TOD eğitimi uluslararası ağlar ile giderek yaygınlaşmaktadır. TOD, yapılandırılmamış problemlerin çözümüne yönelik uygulama süreçlerinde, eğitim ve öğrenimin sosyal etkileşim ve uygulamalar üzerine yapılan yansıtmalarla gerçekleştiği bir yaklaşımı benimsemektedir. Bu eğitim, kişinin yaratıcı özgüvenini kazanmasına yönelik tasarım eğitimi yaklaşımı temelinde oluşturulmuş ve yine farklı disiplinlere ait yaklaşımlarla da beslenen bir öğrenme deneyimi sunmaktadır. Son dönemde uluslararası çalışma pratikleri ve özellikle Covid19 pandemisi TOD alanına olan bu ilginin ve bu alan konusunda uzaktan eğitimlerin artmasına neden olmuştur.
Uzaktan Eğitim, eğitim teknolojileri kullanılarak, öğrenci ve eğitmenin farklı ortamlarda olduğu, senkron (eş zamanlı) veya asenkron (eş zamanlı olmayan) gerçekleştirilen bir eğitim şeklidir.   Uzaktan eğitimde öğrenciler, içerikle, eğitmenle, diğer öğrenenlerle ve arayüzlerle olmak üzere dört temel odakla etkileşimde bulunmakta ve bu etkileşimler verilmekte olan ilgili eğitimin ihtiyaçları özelinde farklılık göstermektedir. Öğrenimin verimliliği öğrenci deneyimine bağlıdır.
Özellikle Covid19 Pandemisi sebebiyle yükseköğretim kurumları uzaktan eğitime geçmek durumunda kalmış ve bunun sonucunda yüz yüze örgün öğretim pratiklerinin dijital altyapıya geçirilişinin eğitimin verimliliğinde düşüşe neden olduğu gözlemlenmiştir. 
Bu çerçevede yüksek öğretimde uzaktan eğitim olarak uygulanan proje temelli derslerden edinilecek öğrenim deneyiminin öğrenci ihtiyaçlarını karşılaması gerekliliği gündeme gelmiştir. Bu araştırma da yüksek öğretimde verilmekte olan TOD uzaktan eğitim tasarımını ve söz konusu etkileşimleri tanımlayarak, bunların öğrenci deneyimi ile ilişkilerinin tespit edilmesini amaçlamaktadır. 
Tezin teorik altyapısı, eğitim bilimleri ile tasarım bilimi alanlarında ortak bir yaklaşım olan "etkileşim" yaklaşımına dayanmaktadır. Genel olarak kullanıcı deneyimi, kullanıcı ile ürün ve hizmetlerin etkileşiminde kullanıcıya, bağlama ve etkileşime odaklanır ve bu çerçeve, öğrenci deneyiminin çerçevelendirilmesine ilişkin teorik bir altyapı oluşturmaktadır. Bu bağlamda uzaktan eğitim yapısında TOD eğitimi tasarımının öğrenen deneyimi yaklaşımıyla derinlemesine sorgulanması, öğretim tasarımı ve öğrenen deneyimi arasındaki ilişkinin keşfedilmesi hedeflenmiştir. Uzaktan eğitim ortamlarına ilişkin kapsamlı bir ampirik çalışmaya olan ihtiyaç vurgusuyla bu tez, aşağıdaki araştırma sorularına cevap aramaktadır. 
•	Yüksek öğretimde uzaktan eğitim olarak yürütülen tasarım odaklı düşünme eğitimlerinde öğretim tasarımı ve öğrenen deneyimi arasındaki i̇lişkiler nasıldır?
Bu çerçevede, bu eğitimler ile ilgili olarak;
•	Öğrenci öğrenim kazanımlarını, eğitsel aktiviteleri ve değerlendirme yöntemlerini nasıl algılamaktadır?
•	Öğrencinin bilişsel ve duygusal tepkileri nasıldır?
Bu sorular ışığında, yükseköğretimde TOD eğitim ortamları üzerinde keşif amaçlı bir araştırma kurgulanmıştır. Tez planlama ve uygulama olarak iki aşamadan oluşmaktadır. Tezin planlama aşamasında, literatür araştırması ve öncül kullanıcı araştırması yapılmıştır. Araştırma kapsamında yapılan literatür araştırmasının odağı öncelikle TOD yaklaşımını ve eğitimini derinlemesine inceleyerek, yüksek öğretimdeki uygulamalar özelinde benimsenen öğretim tasarımını açıklamayı hedefler. Bu araştırmayı takiben uzaktan eğitim uygulamaları incelenerek bu alandaki öğrenen deneyimi konusu irdelenmiştir. Öğretim tasarımı, öğrenim kazanımları, eğitsel aktiviteler ve değerlendirme yöntemleri ile çerçevelendirilmiştir.
Araştırma kapsamında sahada keşif çalışması planlanmıştır. Bu çalışmanın amacı yüksek öğretimde uygulanan Tasarım Odaklı Düşünme (TOD) eğitimlerini yerinde gözlemlemek ve bu eğitimlerin öğretim tasarımını, öğrenen deneyimini ve sonuçlarını anlamaktır. Bu doğrultuda, araştırmacı, Almanya'daki Hasso Plattner Institute School of Design Thinking (D.School) ve uluslararası ağlardan SUGAR Network (Url-2) ve Uluslararası Tasarım Odaklı Düşünme İttifakları (UTODİ) (Global Design Thinking Alliance – GDTW) (Url-4) üyesi olan kurumları ziyaret etmiştir.
Araştırmanın uygulama aşamasında yer alan öğrenen deneyimi araştırması ile uzaktan eğitim yapısında TOD eğitiminin öğretim tasarımı ve öğrenen deneyimi arasındaki ilişkinin keşfedilmesi hedeflenmiştir. Öğrenen deneyimi araştırması, 2020 - 2021 öğretim yılı bahar döneminde Yaşar Üniversitesi ve Marmara Üniversitesi'nde lisans seviyesinde, uzaktan eğitim yapısında TOD eğitimini alan öğrenciler, kolaylaştırıcılar ve proje ortakları üzerinde gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerden ders süreci boyunca, deneyimleri odağında yazılı olarak yansımalar alınmış, süreç sonunda öğrenciler ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. 
Bu kapsamda yüksek öğretimde uzaktan eğitim kurgusunda Tasarım Odaklı Düşünme eğitimlerinin öğretim tasarımı ve öğrenim deneyimi ilişkisi tartışılmıştır. Eğitimin öğretim tasarımı dersin öğrenen algısında öğrenim kazanımları, eğitsel aktiviteleri ve değerlendirme yöntemleri olarak ele alınmıştır. Öğrenenler, eğitimin öğrenim kazanımlarını süreç yönetimi, açık iletişim ve işbirliği becerileri olarak algılamışlardır. Eğitsel aktiviteler olarak öğrencilerin odaklarının, dersin planı, dersin proje uygulaması, etkileşimleri ve takım çalışması olduğu ortaya çıkmıştır. Değerlendirme yöntemleri ise dersin raporları ve öğrencilerin ders içi çalışmalar üzerine yaptığı geribildirimlerdir.
Öğrenme deneyiminde ise öğrenenin dersle olan bilişsel ve duygusal tepkileri incelenmiştir. Bilişsel olarak öğrenenin dersle ilişkin efor – fayda ilişkisi, duygusal olarak ise dersle ilgili içsel motivasyon, öz-yeterlilik ve güven başlıkları öğretim tasarımı birleşenleri ile ilişkili olarak tartışılmıştır.

Abstract:
Design Thinking (DT) is defined as an interdisciplinary design thinking that extends from problem definition to solution proposal. In higher education, interdisciplinary DT education is becoming increasingly widespread through international networks. DT adopts an approach in which education and learning are realized through social interaction and reflections on practices in the application processes for solving unstructured problems. This training offers a learning experience based on the design education approach to gaining one's creative self-confidence and is also nourished by approaches from different disciplines. Recently, international working practices and especially the Covid19 pandemic have led to an increase in this interest in the field of DT and distance education in this field.
Distance Education is a form of education that is realized synchronously (simultaneously) or asynchronously (asynchronously) using educational technologies, where the student and the instructor are in different environments.   In distance education, learners interact with four main foci: content, instructor, other learners and interfaces, and these interactions vary depending on the needs of the relevant education being provided. The efficiency of learning depends on the student experience.
Especially due to the Covid19 Pandemic, higher education institutions had to switch to distance education and as a result, it was observed that the transition of face-to-face formal education practices to digital infrastructure caused a decrease in the efficiency of education. 
In this framework, the necessity for the learning experience to be gained from project-based courses implemented as distance education in higher education to meet student needs has come to the fore. This research aims to describe the design of DTTOD distance education in higher education and the interactions involved, and to identify their relationship with the student experience. 
The theoretical background of the thesis is based on the "interaction" approach, which is a common approach in the fields of educational sciences and design science. In general, user experience focuses on the user, context and interaction in the interaction between the user and products and services, and this framework creates a theoretical infrastructure for framing the student experience. In this context, it is aimed to investigate the design of DT education in distance education structure with a learner experience approach and to explore the relationship between instructional design and learner experience. Emphasizing the need for a comprehensive empirical study of distance education environments, this thesis seeks to answer the following research questions. 
- What are the relationships between instructional design and learner experience in design thinking distance education in higher education?
In this context, how do students perceive learning outcomes, educational activities and assessment methods?
- How do students perceive learning outcomes, educational activities and assessment methods?
- What are the student's cognitive and emotional reactions?
In the light of these questions, an exploratory research on DT educational environments in higher education was designed. The thesis consists of two phases: planning and implementation. In the planning phase of the thesis, literature research and antecedent user research were conducted. The focus of the literature research conducted within the scope of the research is primarily to examine the DT approach and education in depth and to explain the instructional design adopted in higher education. Following this research, distance education applications were examined and the learner experience in this field was analyzed. Instructional design is framed by learning outcomes, educational activities and assessment methods.
A field exploratory study was planned within the scope of the research. The aim of this study is to observe DT trainings in higher education and to understand the instructional design, learner experience and outcomes of these trainings. To this end, the researcher visited the Hasso Plattner Institute School of Design Thinking (D.School) in Germany and institutions that are members of the international networks SUGAR Network (Url-2) and Global Design Thinking Alliance (GDTW) (Url-4).
The learner experience research in the implementation phase of the research aims to explore the relationship between instructional design and learner experience of DT education in distance education structure. The learner experience research was conducted on students, facilitators and project partners who took DT education in distance education structure at undergraduate level at Yaşar University and Marmara University in the spring semester of 2020-2021 academic year. Written reflections were taken from the students throughout the course process, focusing on their experiences, and in-depth interviews were conducted with the students at the end of the process. 
In this context, the relationship between instructional design and learning experience of DT trainings in distance education in higher education was discussed. The instructional design of the course was considered as learning outcomes, educational activities and evaluation methods in the learner perception of the course. Learners perceived the learning outcomes of the training as process management, open communication and collaboration skills. In terms of educational activities, the learners' focus was on the course plan, the course project implementation, interactions and teamwork. The evaluation methods were course reports and feedbacks.
In the learning experience, the learner's cognitive, emotional and behavioral reactions to the course were examined. Cognitively, the learner's effort-benefit relationship with the course was examined, and emotionally, the learner's intrinsic motivation, self-efficacy and confidence were examined.