Savaşa maruz kalan bireylerde telomer uzunluğu ve telomeraz aktivitesinin incelenmesi
Assessment of telomere length and telomerase activity in WAR exposed refugees
Yazar: FATİH RAHMAN
Danışman: PROF. DR. FETHİ SIRRI ÇAM
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Mülteciler = Refugees ; Savaş = War ; Savaş alanları = Battlefields ; Savaş mağduru = Victim of war ; Telomer = Telomere ; Telomer uzunluğu = Telomere length ; Telomeraz = Telomerase

Özet:
Amaç: Telomerler her bir DNA sarmalının ucunda bulunan ve kromozomları koruyan parçalardır. Hücresel çevre, telomer uzunluğunu ve telomeraz aktivitesini düzenlemede önemli bir rol oynamakta olup in vitro oksidatif stres telomerleri kısaltabilme potansiyeline sahiptir. Bu çalışma ile Suriye'de yaşanan iç savaş nedeniyle Türkiye'ye sığınmak zorunda kalan Arap kökenli bireylerin maruz kaldığı stresin etkileri hücresel düzeyde incelenerek, savaşın insana olan psikolojik zararının moleküler düzeyde yansıması konusundaki bilgi birikimine katkı sağlayabilecek verilere ulaşılmaya çalışılacaktır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada 30 yaşında olan ve savaş nedeniyle Türkiye'ye göç etmek zorunda kalan, 40 Arap kökenli Suriyeli birey ile, 30 yaşında olup doğumundan itibaren Türkiye'de yaşayan 40 Arap kökenli birey çalışmanın evrenini oluşturmaktadır. Katılımcılara Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADS) uygulanmış, ve aydınlatılmış onamları alınarak hemogram tüpüne kan örnekleri alınmıştır. Alınan örnekler PCR cihazı kullanılarak incelenmiştir. 
Bulgular: Örnekler arasında yapılan rölatif (bağıl) ve mutlak (absolute) telomer uzunluk analizlerinden elde edilen veriler sonucunda iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır. (p<0.0001)
Sonuçlar: Sonuç olarak, savaşa maruz kalan bireylerin telomer uzunluklarının, savaşa maruz kalmayan bireylere göre anlamlı olarak daha kısa olduğu gösterilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Telomer, Telomeraz, Mülteci, Telomer kısalması

Abstract:
Aim: A telomere is a region of repetitive nucleotide sequences at each end of a chromosome, which protects the end of the chromosome. The cellular environment plays an important role in regulating telomer length and telomerase activity. in vitro oxidative stress, potency to shorten telomeres. With this study, the effects of stress will be examined at the cellular level, and it will be tried to reach data that can contribute to the knowledge on the reflection of the psychological damage of war on humans at the molecular level.
Material and method: The universe of the study consists of 30-year-old 40 Arabic men who migrated to Turkey due to the war and 30-year-old 40 Arabic men born in Turkey. HADS scale was applied to the participants. Blood samples were taken into the hemogram tube after obtaining their informed consent. The samples taken were analyzed using the PCR device.
Results: There was a significant difference between the war exposed group and the control group. (P <0.0001)
Conclusion: This study has shown that war exposed people have shorter telomeres than the control group.

Key Words: Telomere, Telomerase, Refugee, Telomere shortening