Tarık Dursun K.nın çocuk hikâyelerinin atasözleri ve deyimler açısından incelenmesi
İnvestigation of Tarık Dursun K.'s children's stories in terms of proverbs and idioms
Yazar: MEHTAP DURAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN ÖZER
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Atasözleri = Proverbs ; Deyimler = Idioms ; Hikaye = Story ; Kakınç, Tarık Dursun = Kakınç, Tarık Dursun ; Türk atasözleri = Turkish proverbs ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature

Özet:
Yapılan çalışmada çocuk edebiyatı yazarlarından Tarık Dursun K.nın çocuklar için yazmış olduğu on hikâye kitabının söz varlığı ögeleri açısından (atasözleri ve deyim) inceleme ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Bunun sonucunda da söz varlığı ögelerinin metnin anlamına ve çocukların dil gelişimine katkısının tespiti yapılmıştır. Bu çalışmada tarama yöntemi kullanılarak var olanın tespiti olduğu şekilde ortaya konularak betimsel bir çalışma yapılmıştır. Öncelikle çocuk edebiyatı ve çocuk edebiyatının tarihsel gelişimi hakkında bilgi verilip yazarın hayatı, edebî kişiliği, eserleri ve çocuk edebiyatı ile ilgili çalışmaları ortaya konulmakla beraber, Tarık Dursun K.nın çocuk hikâyelerinde yer verdiği söz varlığı ögelerinden atasözleri ve deyimlerin biçim ve içerik yönünden değerlendirilmesi amaçlanmıştır. İncelenen eserlerin anlam yönünden detaylandırılarak yazılan esere katkısı değerlendirilmekle birlikte söz varlığı ögelerinin yazar tarafından nasıl kullanıldığının tespiti yapılmıştır. Çocuk hikâyelerinde yer alan ve yazar tarafından sıkça kullanılan söz varlığı ögeleri içerisinde atasözü ve deyimlerin seslendiği kitlenin dil gelişimine katkısı ortaya konulmuştur.
Sonuç bölümünde ise, çocuk hikâyelerinde söz varlığı ögelerinin geniş yer kapladığı ve biçim yönünden değişiklik yapılırken metinleri anlam yönünden zenginleştirdiğinin tespiti yapılmıştır. Ayrıca eserlerde tespit edilen atasözü ve deyimlerin metne olan anlamsal katkısı değerlendirilmiş ve eserlerin çocuklara yönelik eğitici bir içeriğe sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Bununla birlikte çocuk edebiyatı metinlerinde yapılacaklar konusunda tavsiyelerde bulunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Çocuk Edebiyatı, Tarık Dursun K., söz varlığı, atasözü, deyim

Abstract:
In this study, the ten story books written for children by one of the children's literature writers, Tarık Dursun K., were examined and evaluated in terms of vocabulary elements (proverbs and idioms). As a result, the contribution of vocabulary elements to the meaning of the text and the language development of children was determined. In this study, scanning method was used. And a descriptive study was carried out by revealing the existence of the present. Firstly, information was given about children's literature and the historical development of children's literature and Tarık Dursun K.'s life, literary personality, works and studies on children's literature were explained. After that, Tarık Dursun K.'s proverbs and idioms which are included in children's stories were evaluated in terms of form and content. The contribution of the examined works to the written work was evaluated in detail and how the elements of vocabulary were used by the author was determined. The contribution of the child reader to the language development has been exposed with proverb and idioms which are in vocabulary elements and are used frequently by author.
In the conclusion part, it is determined that vocabulary elements are used frequently in children's stories and they enrich the texts in terms of meaning while making changes in form. In addition, the semantic contribution of the proverbs and idioms identified in the works to the text was evaluated and it was concluded that the books written by Tarık Dursun K. had educational content for children and recommendations were made about what to do in children's literature texts.
Keywords: Children's literature, Tarık Dursun K., vocabulary elements, proverb, idiom.