İnterstisyel sistit/ağrılı mesane sendromu olan kadınlarda watson insan bakım modeliyle verilen danışmanlık ve eğitimin yaşam kalitesi ve cinsel sağlığa etkisi
The effect of counseling and training on quality of life and sexual health in watson human care model in women with interstitial cystitis/ painful bladder syndrome
Yazar: FATMA SOYLU ÇAKMAK
Danışman: PROF. DR. ÜMRAN OSKAY
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ağrı = Pain ; Cinsel yaşam = Sexual life ; Cinsellik = Sexuality ; Hasta bakımı = Patient care ; Hasta eğitimi = Patient education ; Kadınlar = Women ; Mesane hastalıkları = Urinary bladder diseases ; Sistit = Cystitis ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Ölçekler = Scales

Özet:
İnterstisyel Sistit/Ağrılı Mesane Sendromu kadın sağlığında özellikle yaşam kalitesi ve cinsel sağlığı etkilerken, tedavinin birinci basamağında hastalıkla ilgili bilgi ve danışmanlığı içeren hasta eğitimi yer alır. 
Randomize kontrollü deneysel tipte ve ön test-son test kontrol gruplu olarak tasarlanan bu çalışma; İnterstisyel Sistit/Ağrılı Mesane Sendromu teşhis edilen kadınlarda Watson İnsan Bakım Modeliyle verilen danışmanlık ve eğitimin yaşam kalitesi ve cinsel sağlığa etkisini belirlemek amacıyla planlanmıştır. Çalışma İstanbul ilinde bir üniversite hastanesinin ürojinekoloji bölümünde teşhis alan hastalarla Ekim 2019-Mayıs 2022 tarihleri arasında yürütülmüştür. Çalışmaya 30 eğitim ve 28 kontrol grubu olmak üzere 58 hasta dahil edildi. Eğitim grubuna araştırmacı tarafından hazırlanan yazılı materyal ile Watson İnsan Bakım Modeli'ne dayalı eğitim ve danışmanlık verildi. Kontrol grubu ile eğitim içermeyen rutin değerlendirme yapıldı. Araştırma verileri Sosyodemografik Bilgi Formu, Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği-Kısa Form, Kadın Cinsel İşlev Ölçeği, Uluslararası İnkontinans Sorgulama Formu-Kısa Form, Beck Depresyon Ölçeği ve McGill Ağrı Anketi- Kısa Formu ile elde edildi. 
Eğitim ve kontrol grubundaki kadınların sosyo-demografik, obstetrik/jinekolojik, mevcut hastalık/sağlık özgeçmişi, idrar yapma, teşhis ve şikayetlere ilişkin özellikler, şikayetlerini etkileyen durumlar, hastalıkla birlikte görülen şikayet ve hastalıklar, aile ile çocukluk çağı özelliklerine ilişkin verileri benzer bulundu(p>0,05). Kadınlarda yaşam kalitesi ve cinsel sağlık puanları oldukça düşük, depresyon belirti puanları hafif düzeyde; inkontinans ve ağrı bulguları ise bu grupla yapılan çalışmalarla uyumlu bulundu. Watson İnsan Bakım Modeli ile eğitim ve danışmanlık verilen grubun yaşam kalitesinin genel sağlık, fiziksel sağlık, çevresel sağlık ve çevresel-TR boyutlarının iyileştiği; depresyon belirtilerinin azaldığı ve ağrı puanlarının düştüğü belirlendi(p≤0,05). 
Sonuç olarak teşhis ve tedavide güçlükler yaşayan İnterstisyel Sistit/Ağrılı Mesane Sendromlu kadınlara teşhisi takiben Watson İnsan Bakım Modeli ile verilen eğitimin kadınlarda yaşam kalitesini genel sağlık, fiziksel sağlık, çevresel sağlık ve çevresel-TR boyutlarında iyileşme sağladığı; depresyon puanlarını düşürdüğü ve genel olarak ağrıyı azalttığı belirlendi.
Anahtar kelimeler: Ağrılı Mesane Sendromu, kadın cinsel sağlığı, hemşirelik bakımı, İnterstisyel Sistit, Watson İnsan Bakım Modeli, yaşam kalitesi.

Abstract:
While Interstitial Cystitis/Painful Bladder Syndrome affects especially quality of life and sexual health in women's health, the first step of treatment includes patient education including information and counseling about the disease. 
This study, which was designed as a randomized controlled experimental type with a pretest-posttest control group, was planned to determine the effect of counseling and education given with the Watson Human Care Model on quality of life and sexual health in women diagnosed with Interstitial Cystitis/Painful Bladder Syndrome. The study was conducted between October 2019 and May 2022 with patients diagnosed in the urogynecology department of a university hospital in Istanbul. The study included 58 patients, 30 in the education group and 28 in the control group. The training group received training and counseling based on the Watson Human Care Model with written material prepared by the researcher. The control group underwent routine evaluation without training. Data were obtained with the Sociodemographic Information Form, World Health Organization Quality of Life Scale-Short Form, Female Sexual Function Scale, International Incontinence Questionnaire-Short Form, Beck Depression Scale and McGill Pain Questionnaire-Short Form. 
Socio-demographic, obstetric/gynecologic, current disease/health history, characteristics related to urination, diagnosis and complaints, conditions affecting complaints, complaints and diseases associated with the disease, family and childhood characteristics of the women in the training and control groups were similar (p>0.05). Quality of life and sexual health scores were quite low, depression symptom scores were mild, and incontinence and pain findings were compatible with the studies conducted with this group. It was determined that general health, physical health, environmental health and environmental-TR dimensions of quality of life improved; depression symptoms decreased and pain scores decreased in the group given education and counseling with the Watson Human Care Model (p≤0.05). 
As a result, it was determined that the training provided with the Watson Human Care Model following the diagnosis of women with Interstitial Cystitis/Painful Bladder Syndrome, who had difficulties in diagnosis and treatment, improved the quality of life of women in general health, physical health, environmental health and environmental-TR dimensions; decreased depression scores and reduced pain in general.