Kırklareli'de toprakta mevsimsel olarak ısınma kaynaklı metal kirliliğinin incelenmesi
Seasonally investigation of heating related metal pollution in soil in Kırklareli
Yazar: SEDA BAHAR TURHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKER ORUÇ ; DR. HÜSEYİN ÖZDEMİR
Kırklareli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı / Fizik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
Bu çalışmada, Kırklareli il sınırları içerisinde toprakta mevsimsel olarak ısınma kaynaklı metal kirliliğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Kırklareli'de şehir merkezinde belirlenen lokasyonlardan ısınma öncesi dönemde 43 adet ve ısınma sonrası dönemde 43 adet olmak üzere toplam 86 adet toprak örneği, 0-10 cm derinlikten alınmıştır. 
Isınma öncesi toprak örnekleri 2015 yılı Eylül ayında, ısınma sonrası toprak örnekleri 2016 yılı Nisan ayında toplanmıştır. 50 cm derinlikten ısınma öncesi 5 adet ve ısınma sonrası 5 adet olmak üzere toplam 10 adet toprak örneği kirlenme kalitesi ve kirlilik derecesini değerlendirmek için referans değer olarak kullanılmıştır.
Toprak örneklerindeki  Zn, Cu, Co, Pb, Ni, Cr, Hg, Cd metallerinin konsantrasyonları yapılan analizler sonucunda belirlenmiş ve toplanan örneklerin pH değerleri ölçülmüştür. Analiz sonucu bulunan metal konsantrasyonları referans toprak numunelerinin metal konsantrasyonları  ile karşılaştırılmıştır. Metallerin ısınma öncesi ve ısınma sonrasında antropojenik girdileri belirlenmeye çalışılmıştır.
Metal kirliliğinin derecesini değerlendirmek için jeobirikim indeksi (Igeo), seviyesini belirlemek için kirlilik faktörü (Cf) kullanılmıştır. Genel kirlilik derecesini belirlemek için ise kirlilik derecesi (Cd) ve değiştirilmiş kirlilik derecesi (mCd) kullanılmıştır. 
Çalışma kapsamında incelenen toprak örneklerinde ısınma öncesi ve ısınma sonrasında metallerin ortalama konsantrasyon büyüklüklerinin birbirine benzer özellik gösterdiği, metallerin ortalama konsantrasyon büyüklüklerinin Zn > Cr > Ni > Cu > Co > Pb > Cd > Hg şeklinde olduğu tespit edilmiştir.
Bu çalışmada elde edilen sonuçlara göre, Kırklareli ilinde konutlarda ve sanayide ısınma amaçlı kullanılan fosil yakıtların toprakta ağır metal birikimini arttırdığı, incelenen metallerin konsantrasyonlarının şimdilik  insan, hayvan ve bitki  sağlığını tehdit edecek düzeyde olmadığı görülmüştür.

Abstract:
In this study, investigation of the seasonally metal pollution of soils caused by burning of fuels for heating purposes in Kırklareli was aimed. For this purpose 43 soil samples before burning of fuels for heating purposes and 43 soil samples after burning of fuels for heating purposes in total 86 soil samples from 0-10 cm depth were taken from the locations determined in Kırklareli province.
Soil samples before burning of fuels for heating purposes were collected in September 2015, and soil samples after burning of fuels for heating purposes were collected in April 2016. 5 soil samples before burning of fuels for heating purposes and 5 soil samples after burning of fuels purposes in total 10 soil samples were taken as the reference value from 50 cm depth, in order to evaluate the pollution quality and degree of pollution.
Concentrations of Zn, Cu, Co, Pb, Ni, Cr, Hg, Cd metals in soil samples were determined and the pH values of the collected samples were measured. The metal concentrations found in the analysis were compared with the metal concentrations of the reference soil samples. Anthropogenic inputs of metals before and after burning of fuels for heating purposes were tried to be determined.
Geoaccumulation index (Igeo) was used to evaluate the degree of metal pollution and pollution factor (Cf) was used to determine the level of metal pollution. The degree of pollution (Cd) and the modified degree of pollution (mCd) were used to determine the overall degree of pollution.
In the soil samples examined, it was found that the metal average concentration values of metals before and after burning of fuels for heating purposes showed similar properties and the metal average concentration values were Zn > Cr > Ni > Cu > Co > Pb > Cd > Hg.
According to the results obtained in this study, fossil fuels used for heating in houses and industry in Kırklareli province increased the accumulation of heavy metals in the soil, and the concentrations of the metals examined were not at a level that would threaten human, animal and plant health for the time being.