Köpek beslenmesinde kullanılan kuru mamalar ile çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanılan diyet mamaların element düzeyleri açısından karşılaştırılması
The comparison of dry foods used in dog nutrition and dietary foods in the treatment of various diseases in terms of element levels
Yazar: MEHMET ERMAN OR
Danışman: PROF. DR. TEVFİK GÜLYAŞAR
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyofizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Biyofizik = Biophysics ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Besin ögeleri = Nutritional components ; Elementler = Elements ; Eser elementler = Trace elements ; Hayvan besleme = Animal feeding ; Köpekler = Dogs

Özet:
Önceleri sadece insanların gıda artıklarıyla beslenen köpeklerin gerek insanlarla birlikte yaşamaya başlamaları ve sayılarının artışı, gerekse bakımıyla ilgilenen sahiplerinin sosyal yaşamındaki yoğunluklarıyla birlikte bu mamaların kullanımlarının pratik olması nedeniyle kuru ve yaş mama kullanımı artmakta ve çeşitlenmektedir. Değişik aroma ve protein kaynağı olmasının yanı sıra veteriner hekimler tarafından da tercih edilen çeşitli hastalıkların tedavisinde veya oluşmasında engelleyici rolü olan mamalar da bulunmaktadır. Çalışma kapsamında ülkemizde köpekler için satılmakta olan normal ve reçete edilebilir diyet kuru mamalardaki bazı eser elementlerin (Bakır, Demir, Mangan, Çinko ve Selenyum) belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla reçetesiz satılan farklı aroma ve markadan 50 adet mama kontrol grubunu oluştururken; her biri 25 adet olmak üzere karaciğer hastalıkları, böbrek hastalıkları, gastrointestinal sistem hastalıkları ve alerjik deri hastalıkları tedavilerinde kullanılan reçeteli diyet mamalar toplandı. Tüm örnekler İndüktif Eşleşmiş Plazma-Optik Emisyon Spektroskopisi cihazında ölçülerek, istatistiki değerlendirmeleri yapıldı. Kontrol grubuna göre bakır düzeyleri değerlendirildiğinde gastrointestinal sistem hastalıkları grubu ile alerjik deri hastalıkları gruplarında ortaya çıkan istatistiki yönden anlamlı değişiklikler; demir ile mangan düzeyleri açısından değerlendirildiğinde böbrek hastalıkları grubu dışındaki tüm gruplarda ortaya çıkan istatistiki yönden önemli farklılıklar; çinko açısından sadece alerjik deri hastalıkları grubunda ortaya çıkan istatistiki açıdan anlamlı artış ve selenyum açısından sadece böbrek hastalıkları grubunda ortaya çıkan istatistiki açıdan önemli azalış dikkate değer bulundu. Sonuç olarak hem normal mamalarda hem de reçete edilebilir diyet mamalardaki element düzeylerindeki farklılıkların bilinmesinin uygulanacak tedavi protokolünün belirlenmesi, takip edilmesi ve olası istenmeyen etkilerinin önlenmesi açısından dikkate değer bulunacağı kanısındayız.

Abstract:
The use of dry and wet pet foods by the pet owners who are busy with social life has been increasing and showing diversity. The factors contributing to this choice are both its practical use and an increasing number of companion pets which fed with the scraps in the past. Besides the fact that it's a source of different protein and taste, they are also advised by the veterinarians for their role in helping the treatment of several diseases and their prophylaxis. This study aims to identify some trace element levels (Copper, Iron, Manganese, Zinc, and Selenium) in normal and prescription dry pet foods for dogs in Turkey. For this purpose, non-prescription different branded pet foods (n:50) were used as control groups; prescription foods (each group as n:25) were collected for other groups as the treatment of liver diseases, kidney diseases, gastrointestinal tract diseases and, allergic skin diseases. All samples were measured by using the Inductively Coupled Plasma-Atomic Emission Spectroscopy device and their statistical evaluations were performed. When the copper levels were compared to the control group, statistically significant changes were found in the group of gastrointestinal diseases and allergic skin diseases. In terms of iron and manganese levels, statistically significant differences were observed in all groups except renal disease group. In terms of zinc, the only statistically significant increase in the group of allergic skin diseases and the statistically significant decrease in selenium in the group of kidney diseases were found remarkable. As a result, we believe that knowing the differences in element levels in both normal foods and prescribed foods will be considered in terms of determining the treatment protocol to be applied, monitoring and prevention of possible unwanted effects.