Estetik ve politika bağlamında sanat eserinde arşiv kullanımı
The use of archives in the art work in the context of aesthetics and politics
Yazar: MUHAMMED EMİN ÇELİK
Danışman: PROF. DR. YAVUZ HAKAN GÜRSOYTRAK
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Sanat Dalı / Temel Sanat ve Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Arşiv = Archive ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Arşiv belgeleri = Archive documents ; Arşiv sistemleri = Archive systems ; Arşivler = Archives ; Estetik = Aesthetics ; Estetik sanat rejimi = Aesthetic regime of art ; Görsel sanatlar = Visual arts ; Güzel sanatlar = Fine arts ; Sanat eserleri = Artistic works ; Siyaset = Politics

Özet:
Bu eser metni, arşiv ve belge kullanılarak üretilen sanat eserlerinin, arşivin politik potansiyeline dikkat çekmek için estetik ve politika bağlamında incelenmesi amacıyla ortaya çıkmıştır. Çalışmada, estetik ve politika ilişkisi ile arşivin politik potansiyeli arasında köprü kurulmuş ve sanat eserleri bu teorik zeminde incelenmiştir. Estetik ve politika arasındaki ilişki geniş bir tartışma literatürüne sahiptir. Bu çalışmada estetiğin politikleşme süreci incelenmiş ve Jacques Rancirere'in estetik kuramı bağlamının ele alındığı bir yöntem önerilmiştir. Arşivin ontolojik olarak kurduğu seçme ve dışarıda bırakma sisteminin kurduğu iktidar, arşivin politik gücüne de işaret eder. Bu nedenle çalışmada arşivin iktidar sistemine ve politik gücüne değinen Jacques Derrida, Michel Foucault gibi düşünürlerin arşiv teorileri incelenmiştir. Arşivin sanat eseri olarak kullanılması veya arşive sanat eseri üretilirken başvurulması 20. yüzyılda yoğunlaşmıştır. Bu süreçte üretilen eserlere estetik ve politika bağlamında bakılarak tartışmalar Jacques Rancirere'in estetik kuramı ana hattında ilerlemiştir. Arşiv ile üretilen bir sanat yapıtının mevcut uzlaşı ilişkileri ile ilişkisi ele alınarak politik ve estetik olma durumu incelenmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise çalışmalarım yine bu bağlamda ele alındığı bir yöntem önerilmiştir. Arşiv ile üretilen işlerin politik potansiyeline vurgu yapılmıştır.

Abstract:
The text of this work has emerged to examine the works of art produced using archives and documents in the context of aesthetics and politics to draw attention to the political potential of the archive. In the study, a bridge was built between the relationship between aesthetics and politics and the political potential of the archive, and the works of art were examined on this theoretical ground. The relationship between aesthetics and politics has an extensive literature of discussion. In this study, the politicization process of aesthetics is reviewed and an analysis method is presented in the context of Jacques Rancirere's aesthetic theory. The power established by the ontological system of selection and exclusion of the archive also points to the political power of the archive. For this reason, the archive theories of thinkers such as Jacques Derrida and Michel Foucault, who touched on the power system and political power of the archive, were examined in this study. The use of the archive as a work of art or the use of the archive while producing a work of art has intensified in the 20th century. By looking at the works produced in this process in the context of aesthetics and politics, discussions progressed on the mainline of Jacques Rancirere's aesthetic theory. The political and aesthetic status of an artwork produced with the archive is examined by considering the relationship with the existing consensus relations. In the last part of the study, a method has been proposed by considering my studies in this context. The political potential of the works produced with the archive was emphasized.