2016-2020 yılları arası Fen Bilimleri Enstitüsü Kimya Ana Bilim Dalında adsorpsiyon ile ilgili yapılan yüksek lisans ve doktora tezlerinin içerik analizi
Content analysis of the master's and doctoral theses related to adsorption in the Department of Chemistry Institute of Science of Science between 2016-2020
Yazar: AHMET CENGİZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ADNAN YILDIZ
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Kimya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Adsorpsiyon = Adsorption ; Doktora tezleri = Doctorate thesises ; Kimya = Chemistry ; Kimya eğitimi = Chemistry education ; Lisansüstü tezler = Postgraduation thesises ; Tezler = Theses ; İçerik analizi = Content analysis

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye'de 2016–2020 yılları arasında fen bilimleri enstitüsü 
kimya ana bilim dalında adsorpsiyon ile ilgili yapılan tezlerin içerik analizi yapıldı. 
Tezlerin yıllara göre dağılımı, çalışma grubu, çalışılan alan, kullanılan araştırma 
modelleri, veri toplama araçları, verilerin analizinde kullanılan istatistiksel 
tekniklerin sınıflandırılması, incelenen tezlere konu olan üniteler; adsorpsiyon 
izoterm türleri, adsorpsiyon kinetik türleri, adsorpsiyon reaksiyon türleri, 
adsorpsiyon türleri, kullanılan adsorbanlara göre ve reaksiyonların kendiliğinden 
olup olmadığına göre elde edilen veriler Excel programı kullanılarak analiz 
edilerek, elde edilen verilere göre irdelendi. Tezler on üç farklı konu başlığı altında 
gruplandırılarak, son beş yılda fen bilimleri enstitüsü kimya anabilim dalında 
adsorpsiyon ile ilgili yapılan Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi resmî 
sitesinden erişime açık olan yüksek lisans ve doktora tez sayıları belirlendi. 
Bunun sonucunda hem yüksek lisans hem de doktora tez sayılarının yıllara göre 
arttığı, en çok çalışılan alan laboratuvar destekli öğretim ve konu olduğu, en çok 
çalışma yapan grup Yüksek lisans öğrencileri olduğu, araştırma modeli ve veri 
toplama araçlarına bakıldığında, araştırmacılar Deneysel yöntemi kullanmayı, 
Gözlem, Ölçek ve Özel gereçler ile veri toplamayı tercih etmişler; çalışmalarını 
genellikle Tek değişkenli ve Parametrik istatistiksel analizler ile sürdürmüş
oldukları görülmüştür. Çalışılan ünitelere bakıldığında en fazla çalışılan üniteler
birkaç konu karma bir şekilde çalışılmış olup, yüksek lisans tezlerinde 
"Fizikokimya", "Çözeltilerde denge"," Kimyasal değişimler" ve "Karışımlar", 
doktora tezlerinde ise "Kimyasal değişimler"," Karışımlar","Kimyasal ürünler arası 
etkileşim", "Çözeltilerde denge" ve "Fizikokimya" ile ilgili çalışıldığı görülmüştür. 
Araştırmalarda çalışılan adsorpsiyon türüne göre en fazla Kimyasal adsorpsiyon, 
adsorpsiyon reaksiyon türüne göre en fazla çalışılan reaksiyon türü Endotermik 
reaksiyonlar, çalışılan adsorpsiyon izoterm türüne göre en fazla çalışılan izoterm 
türü Langimur izotermi, çalışılan adsorpsiyon kinetik türüne göre en fazla çalışılan 
kinetik türü Yalancı İkinci derece kinetiği, araştırmalarda yapılan çalışmaların 
kendiliğinden olup olmadığına göre en fazla çalışma Kendiliğinden olan 
çalışmalar ve araştırmalarda kullanılan adsorbanlara göre en fazla çalışılan
adsorbanlar Sentetik adsorbanlar şeklinde olduğu görülmüştür. Elde edilen 
sonuçlardan yola çıkarak öneriler sunulmuştur.

Abstract:
In this study, the content analysis of the theses about adsorption in the 
department of chemistry at the institute of science between 2016-2020 was 
conducted. Distribution of theses by years, study group, study area, research 
models used, data collection tools, classification of statistical techniques used in 
data analysis, units subject to the thesis examined; The data obtained according 
to the adsorption isotherm types, adsorption kinetics types, adsorption reaction 
types, adsorption types, the adsorbents used and whether the reactions were 
spontaneous were analyzed using the Excel program. As a result, the number 
of both master's and doctoral dissertations has increased over the years, the most 
studied field is laboratory-supported teaching and subject, the group with the 
highest number of studies is graduate students, when the research model and 
data collection tools are examined, the researchers use the experimental method, 
They preferred to collect data with special tools; It has been observed that they 
generally continued their studies with univariate and parametric statistical 
analysis. Considering the units studied, several subjects were studied in a mixed 
manner, in master theses "Physical Chemistry", "Balance in Solutions", 
"Chemical Changes" and "Mixtures", in doctoral dissertations "Chemical 
changes", "Mixtures", Chemical products. It has been observed that studies have 
been conducted on "inter-interaction", "Balance in solutions" and "Physical 
Chemistry". According to the adsorption type studied in the studies, Chemical 
adsorption, the most studied reaction type according to the adsorption reaction 
type Endothermic reactions, the most studied isotherm type according to the 
adsorption isotherm type studied, Langimur isotherm, the most studied kinetic 
type according to the adsorption kinetic type. According to the spontaneous or 
not, the most studied adsorbents compared to the spontaneous studies and the 
adsorbents used in the research were observed to be in the form of synthetic 
adsorbents. Based on the results obtained, suggestions were made.