Cumhuriyet Gazetesi'ne göre eğitim ve kültür faaliyetlerinin kamuoyuna yansıması (1930-1935)
Public reflection of educational and cultural activities according to Cumhuriyet newspaper (1930-1935)
Yazar: HAYRUNNİSA ASLAN
Danışman: PROF. DR. SERPİL SÜRMELİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Cumhuriyet gazetesi = Cumhuriyet newspaper ; Eğitim faaliyetleri = Education activities ; Eğitim tarihi = Educational history ; Gazeteler = Newspapers ; Kültür = Culture ; Kültürel etkinlikler = Cultural activities

Özet:
Cumhuriyetin ilanıyla birlikte girişilen inkılâp ve çağdaşlaşma hareketleri Türk toplumsal hayatının her alanında olduğu gibi eğitim ve kültür alanında da kendini göstermiştir. Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün önderliğinde gerçekleştirilen bu inkılâplar, Türk eğitim ve kültürünü çağın gereklerine uygun bir seviyeye yükseltmek için bu alanda ihtiyaç duyulan kurumların kurulmasını zorunlu kılmıştır. Bu suretle alınan kararlar ve yürütülen faaliyetler, 1924'te Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün direktifleriyle Yunus Nadi Abalıoğlu'nun kurduğu Cumhuriyet Gazetesi'nde yer almış, çalışmanın ana konusunu içeren 1930-1935 tarihleri arasındaki eğitim ve kültür faaliyetleri hakkında, gazetenin bünyesinde yer alan yazar ve aydınlarıyla kamuoyu aydınlatılmıştır. Bu çalışmada, Cumhuriyet Gazetesi'nde yer alan yazar ve aydınların, 1930-1935 yılları arasındaki eğitim ve kültür çalışmalarına yönelik düşünce ve görüşleri incelenmiş, bu alanda o günün gündemini tutan konu ve meselelerin nasıl işlendiği, tarihi güncelliği çerçevesinde ortaya konulmuştur.  Çalışma, temel nitel araştırma desenine uygun hazırlanmış olup, Cumhuriyet Gazetesi'nin 1930-1935 yılları arasındaki nüshaları taranmak suretiyle, elde edilen veriler doküman analizi ile incelenip yorumlanmıştır. Çalışmanın modeli tarama modeli olup, taranan köşe yazıları, eleştiriler ve makalelerle, yazar ve aydınların bu yıllardaki eğitim ve kültür faaliyetlerine dair görüş, eleştiri ve önerileriyle kamuoyunu aydınlatma, bilgilendirme ve etkileme güçleri ortaya çıkarılmıştır. 
Sonuç olarak Cumhuriyet Gazetesi yazar ve aydınlarının, 1930-1935 yılları arasındaki Türk eğitim ve kültür faaliyetlerine dair önemli görüşler ortaya koyduğu, bu alanda dönemin güncel meselelerine duyarsız kalmayarak düşünce ve görüşlerini beyan ettikleri, resmi makamları ve kamuoyunu yönlendirmede ve bilgilendirmede üzerlerine düşen görev ve sorumlulukları yerine getirdikleri, dönemin Cumhuriyet hükümetleri tarafından bu alanda yürütülen faaliyetleri gerek yeri geldiğinde yermek gerekse destek vermek suretiyle katkılarını ortaya koyduğu görülmüştür.

Abstract:
The revolution and modernization movements, which were initiated with the proclamation of the Republic, showed themselves in the field of education and culture as well as in all areas of Turkish social life. These reforms, carried out under the leadership of Gazi Mustafa Kemal Atatürk, necessitated the establishment of institutions needed in this field in order to raise Turkish education and culture to a level suitable for the requirements of the age. The decisions taken and the activities carried out in this way were included in the Cumhuriyet Newspaper, founded by Yunus Nadi Abalıoğlu with the directives of Gazi Mustafa Kemal Atatürk in 1924, and the public was enlightened about the educational and cultural activities between 1930-1935, which includes the main subject of the study, by writers and intellectuals of the newspaper. In this study, the thoughts and opinions of the writers and intellectuals in Cumhuriyet Newspaper on education and cultural studies between 1930-1935 were examined, and how the issues and issues that were on the agenda of that time were handled within the framework of historical actuality. The study was prepared in accordance with the basic qualitative research design, and the data obtained by scanning the copies of Cumhuriyet Newspaper between the years 1930-1935 were examined and interpreted by document analysis. The model of the study is the scanning model, and the power of enlightening, informing and influencing the public has been revealed with the scanned columns, criticisms and articles, the opinions, criticisms and suggestions of the writers and intellectuals on the educational and cultural activities of these years.
Consequently, it was seen that Cumhuriyet Newspaper writers and intellectuals put forward important views on Turkish educational and cultural activities between the years 1930-1935, did not remain indifferent to the current issues of the period in this field, and expressed their thoughts and opinions, and fulfilled their duties and responsibilities in guiding and informing the official authorities and the public, set forth their contributions by both criticizing and supporting the activities carried out in this field by the Republican governments of the period in this field.