Meme kanseri tanılı hastaların histopatolojik verilerinin F-18 FDG PET/BT'den elde edilen parametreler ile ilişkisi
The relationship between histopathological data and parameters derived from F-18 FDG PET/BT  in diagnosed breast cancer patients
Yazar: NAZIM AYDIN
Danışman: DOÇ. DR. SABRİ ZENCİRKESER
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmamızda, meme kanserli hastalardaki tümörün histopatolojik ve immünhistokimyasal alt tipleri, hastaların VKİ gibi demografik verileri, aksiller lenf nodu tutulumu gibi prognostik faktörlerin F-18 FDG PET/BT ile elde edilen metabolik parametrelerle olan ilişkisini değerlendirmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Manisa Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Nükleer Tıp Bölümü arşivinde Ocak 2017- Aralık 2022 tarihleri arasında meme kanseri tanısı histopatolojik olarak konulmuş primer tümör cerrahisi geçirmemiş ve evreleme amacıyla F-18 FDG PET/BT tetkiki yapılmış hastaların verileri retrospektif şekilde incelenmiştir. Hastaların demografik özellikleri [yaş, kilo, boy, vücut kitle indeksi (VKİ)] bilgileri ve tümöre ait histopatolojik ve immünhistokimyasal veriler retrospektif olarak elde edildi. F-18 FDG PET/BT görüntülerinde lezyonlara ait ilgi alanları içerisinden SUVmax, SUVmean ve SULmax ölçümleri yapıldı. Aynı ilgi alanında SUVmax değerinin %42'si eşik değer alınarak otomatik metabolik tümör volümü (MTV) ve total lezyon glikozisi (TLG) değerleri elde edildi. Ayrıca sağlam karaciğer parankiminden SUVmax ve SULmax değerleri ölçülerek primer lezyonun SUVmax değeri ile karşılaştırılarak primer lezyon SUVmax/karaciğer SUVmax oranı (SUVmaxTLR) ve SUVmax'ın SUVmean'e bölünmesiyle heterojenite indeksi (HI) hesaplandı.Bulgular: Çalışmaya 331 kadın hasta dahil edildi. Hastaların yaşları 31 ile 90 arasında değişmekte olup yaş ortalaması 56,22±12,76 yıldı. Hastaların ortalama VKİ değeri 30,08±5,91 kg/m2 olarak bulundu. Hastalar östrojen (ER), progesteron (PR) düzeylerine ve HER2 ve Ki-67 pozitifliklerine göre moleküler alt tiplere gruplandırıldı. Çalışmamız 46 (%13,9) hasta Luminal A, 119 (%36) Luminal B HER2 negatif, 90 (%27,2) hasta Luminal B HER2 pozitif, 37 (%11,2) hasta HER2 Aşırı Eksprese ve 39 hasta (%11,8) Üçlü Negatif olarak saptandı. Ayrıca 169 (%51,1) hastada aksiller lenf nodu metastazı saptanırken, 162 (%48,9) hastada aksiller lenf nodu metastazı gözlenmedi. ER ve PR negatif hastalarda metabolik parametrelerin, özellikle SUVmax, SUVmean, TLG, SUVmaxTLR ve SULmax değerlerinin, ER ve PR pozitif hastalara kıyasla daha yüksek olduğu saptandı (p<0.001). HER2 pozitif ve negatif hastalar arasında metabolik parametreleri arasında anlamlı bir fark saptanmadı (p>0.05). Ki-67 indeksine göre negatif ve pozitif olan hasta grupları arasında MTV ve HI dışındaki tüm metabolik parametrelerin ortanca değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0.001). Luminal A hastalarının diğer moleküler alt tiplerle kıyaslandığında SUVmax, SUVmean, TLG, SULmax ve SUVmaxTLR parametrelerinin daha düşük ortanca değerlere sahip olduğu bulundu (p<0.001). Üçlü Negatif grupla diğer moleküler alt tipler teker teker karşılaştırıldığında SUVmax, SUVmean, TLG, SUVmaxTLR ve SULmax ilişkileri istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Ancak Üçlü Negatif grupta MTV ortanca değeri diğer gruplarla karşılaştırıldığında daha yüksek olarak bulunsa da gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı fark bulunamamıştır (p>0.005). Lenf nodu metastazı olan hastalarda, primer tümöre ait daha yüksek SUVmax, SUVmean, MTV, TLG, SUVmaxTLR ve SULmax median değerleri tespit edilmiştir (p<0.001). VKİ gruplarına göre yapılan analizlerde SUVmaxTLR ve SULmax ortanca değerleri arasında anlamlı farklar tespit edilirken (p<0.05) diğer metabolik parametreler için anlamlı bir fark gözlenmemiştir. SUVmaxTLR ve SULmax ortalama değerleri zayıf gruptan obez grubuna doğru gittikçe azalma göstermekteydi. Yapılan ROC analizlerinde SULmax ve SUVmaxTLR değerlerinin Ki-67 pozitifliğini ayırt etme gücü istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.001).
Sonuç: ER ve PR negatif meme kanseri hastalarında daha yüksek metabolik parametreler tespit edilmiş, bu da bu hastaların daha agresif tümörlere sahip olduğunu göstermiştir. Ki-67 proliferasyon indeksi pozitifliği de yüksek metabolik aktivite ile ilişkili bulundu. Moleküler alt tipler arasında Luminal A grubunun daha düşük, Üçlü Negatif grubun ise daha yüksek metabolik aktiviteye sahip olduğu belirlendi. Lenf nodu metastazı olan hastalardaki metabolik parametreler anlamlı olarak daha yüksekti. Obez hastalarda ise SULmax ve SUVmaxTLR gibi farklı metabolik parametrelerin kullanılması klinik açıdan daha doğru olabilir.

Abstract:
Aim: In this study, we aimed to evaluate the relationship between histopathological and immunohistochemical subtypes of tumors in breast cancer patients, prognostic factors such as axillary lymph node involvement, and demographic data such as BMI, with the metabolic parameters derived from F-18 FDG PET/CT.
Materials and Methods: The retrospective data of patients with histopathological diagnosis of breast cancer who did not undergo primary tumor surgery and who underwent F-18 FDG PET/CT for staging between January 2017 and December 2022 in the archive of Manisa Celal Bayar University Faculty of Medicine, Department of Nuclear Medicine were analyzed retrospectively. Demographic information (age, weight, height, body mass index [BMI]) and histopathological and immunohistochemical findings of the tumors were obtained retrospectively. SUVmax, SUVmean and SULmax measurements were performed within the regions of interest of the lesions in F-18 FDG PET/CT images. Metabolic tumor volume (MTV) and total lesion glycolysis (TLG) values were measured automatically by taking 42% of SUVmax value as a threshold value in the same region of interest. In addition, SUVmax and SULmax values were measured from intact liver parenchyma and compared with the SUVmax value of the primary lesion to calculate the primary lesion SUVmax/liver SUVmax ratio (SUVmaxTLR) and heterogeneity index (HI) by dividing SUVmax by SUVmean.Results: The study included 331 female patients. The ages of the patients ranged between 31 and 90 years with a mean age of 56.22±12.76 years. The mean BMI of the patients was 30.08±5.91 kg/m2. Patients were grouped into molecular subtypes according to estrogen (ER), progesterone (PR) levels and HER2 and Ki-67 positivity. In our study, 46 (13.9%) patients were Luminal A, 119 (36%) Luminal B HER2 negative, 90 (27.2%) Luminal B HER2 positive, 37 (11.2%) HER2 overexpressed and 39 (11.8%) Triple Negative. In addition, axillary lymph node metastasis was detected in 169 (51.1%) patients, while no axillary lymph node metastasis was observed in 162 (48.9%) patients. Metabolic parameters, especially SUVmax, SUVmean, TLG, SUVmaxTLR and SULmax values were found to be higher in ER and PR negative patients compared to ER and PR positive patients (p<0.001). There was no significant difference in metabolic parameters between HER2 positive and negative patients (p > 0.05). A statistically significant difference was found between the median values of all metabolic parameters except MTV and HI between the Ki-67 index negative and positive patient groups (p<0.001). Luminal A patients were found to have lower median values of SUVmax, SUVmean, TLG, SULmax and SUVmaxTLR parameters compared to other molecular subtypes (p<0.001). When the Triple Negative group was compared with other molecular subtypes individually, SUVmax, SUVmean, TLG, SUVmaxTLR and SULmax relationships were statistically significant.
Conclusion: Higher metabolic parameters were detected in ER and PR negative breast cancer patients, indicating that these patients had more aggressive tumors. Ki-67 proliferation index positivity was also associated with higher metabolic activity. Between molecular subtypes, Luminal A group had lower metabolic activity and Triple Negative group had higher metabolic activity. Metabolic parameters were significantly higher in patients with lymph node metastasis. In obese patients, the usage of different metabolic parameters such as SULmax and SUVmaxTLR may be clinically more accurate.