Lider üye etkileşiminin, işyeri arkadaşlığının, rol belirsizliğinin ve rol çatışmasının işe yabancılaşma üzerine etkisine yönelik bir araştırma
A research on the impact of leader member exchange, workplace friendship, role ambiguity and role conflict on work alienation
Yazar: DAMLA KARAKÖY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RIZA DEMİR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Arkadaşlık = Friendship ; Lider-üye etkileşimi = Leader-member exchange ; Rol belirsizliği = Role ambiguity ; Rol çatışması = Role conflict ; Yabancılaşma = Alienation ; İş arkadaşları = Coworkers ; İşe yabancılaşma = Work alienation

Özet:
İş bölümü, makineleşme gibi modern toplum yapısı çalışanın yaptığı işin bütününü görememesine, işin sonuçlarını bilememesine neden olmakta ve çalışanın işine karşı hayal kırıklığı yaşamasına ve yabancılaşmasına yol açmaktadır. Çalışanın işine yabancılaşması örgütsel ve bireysel birçok olumsuz sonuç doğurmaktadır. Bu bağlamda; işe yabancılaşmaya etki eden faktörlerin araştırılması, yabancılaşmayı önleyebilmek adına katkı sağlayacağından önemlidir. Bu araştırma ile lider üye etkileşimi, işyeri arkadaşlığı, rol belirsizliği ve rol çatışmasının işe yabancılaşma üzerindeki etkisi araştırılmak istenmiştir. Literatür incelendiğinde bu değişkenler ile işe yabancılaşma arasındaki ilişkiyi inceleyen az sayıda çalışmaya rastlanılmış olmasına rağmen; değişkenlerin özellikleri düşünüldüğünde muhtemel ilişki dikkat çekmektedir. Araştırma İstanbul iline bağlı Silivri, Avcılar, Beyoğlu, Bakırköy ve Üsküdar İlçe Belediyelerinde çalışmakta olan 402 kişi üzerinde nicel araştırma teknikleri kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin analizinde SPSS 20.0 (Statistical Package For Social Sciences) programı kullanılmıştır. Araştırmada; Faktör Analizi, Güvenilirlik Analizi, Pearson Korelasyon Analizi, Regresyon Analizi, Bağımsız Gruplar T-Testi ve Tek Yönlü Varyans (ANOVA) Analizi uygulanmıştır. Bulgular incelendiğinde; lider üye etkileşimi ve işyeri arkadaşlığının, işe yabancılaşma ile negatif; rol belirsizliği ve rol çatışmasının ise işe yabancılaşma ile pozitif yönlü bir ilişki içerisinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. İşyeri arkadaşlığı negatif yönlü, rol belirsizliği ve rol çatışması pozitif yönlü olarak işe yabancılaşmayı etkilemektedir.

Abstract:
Modern society structure, such as division of labor, mechanization, causes employee not to see the whole work and not to know the results of the work. It causes disappointment and alienation of the employee. The alienation of the employee from his/her work creates many negative consequences for the both organization and individual. In this context; researching the factors that affecting work alienation is important as it will contribute to prevent alienation. The aim of this study is to investigate the impact of leader member exchange, workplace friendship, role ambiguity and role conflict on work alienation. When the literature is examined, the relationship between variables is noteworthy. However, few studies have examined the relationship between these variables and work alienation. The study was carried out by using quantitative research techniques on 402 employee working in Silivri, Avcilar, Beyoglu, Bakirkoy and Uskudar District Municipalities in Istanbul province. SPSS 20.0 (Statistical Package for Social Sciences) program was used to analyze the data obtained from the study. In this study; Factor Analysis, Reliability Analysis, Pearson Correlation Analysis, Regression Analysis, Independent Samples T-Test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA) were applied. When the findings were examined; it was concluded that there is a positive relationship between work alienation, leader member exchange and workplace friendship, and negative relationship between work alienation, role ambiguity and role conflict. Role ambiguity and role conflict impact positively on work alienation, and workplace friendship impact negatively on work alienation.