İlköğretim müfettişlerinin öğretmen denetimlerinde denetim ilkelerini uygulamaya ilişkin müfettiş ve öğretmen görüşleri (Gaziantep ili örneği)
The Supervisor and teachers point of views related to the adequacy of the elementary education supervisors regarding the application of the supervision principles during teacher supervision
Yazar: ERHAN SOYLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ŞENER BÜYÜKÖZTÜRK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Teftişi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Denetim = Control ; Denetçiler = Controller ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğretmenleri = Primary education teachers

Özet:
Bu çalışmada, ilköğretim müfettişlerinin, öğretmen denetiminde Eğitim Bakanlığı İlköğretim Müfettişleri Başkanlıkları Rehberlik ve Denetim Yönergesi'nde belirtilen denetim ilkelerini, uygulama düzeyine ilişkin, öğretmen ve ilköğretim müfettişlerinin görüşlerinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. Betimsel, durum saptayıcı bir araştırma niteliğinde olan, bu araştırmanın çalışma evrenini, 2002-2003 eğitim öğretim yılında Gaziantep ilinde görev yapan, 44 ilköğretim müfettişi ve Gaziantep ili, Büyükşehir sınırları içerisinde bulunan, Sahinbey ve Şehitkamil ilçesindeki, 118 resmi ilköğretim okulunda görev yapan, 4249 İlköğretim okulu öğretmeni oluşturmuştur. İlköğretim müfettişlerinin tamamına ulaşıldığından bu grup için örnekleme alınmamıştır. Örneklemde yer alan öğretmenlerin belirlenmesinde küme örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Büyükşehir sınırları içerisinde yer alan Sahinbey ve Şehitkamil ilçelerindeki resmi ilköğretim okulları küme kabul edilmiş, okulların listesi yapılmış ve kura yöntemi ile yeterli büyüklükteki öğretmen örneklemine ulaşılana kadar okul seçilmiştir. Bu seçim sonucunda 520 ilköğretim okulu öğretmeni örneklemde yer almıştır, örneklem grubuna araştırmacı tarafından, hazırlanmış olan, 31 maddeden oluşan, ölçek uygulanmıştır. Ölçeğe faktör analizi yapılmış ve ölçeğin üç faktörden oluştuğu tespit edilmiştir. Her faktöre kapsadıkları denetim ilkelerine göre isim verilmiştir. Elde edilen veriler SPSS programında çözümlenmiştir.İlköğretim müfettişlerinin, öğretmen denetimlerinde, ilgili yönergede belirtilen denetim ilkelerini uygulama düzeylerine ilişkin, müfettiş ve öğretmen görüşleri; frekans, yüzde ve aritmetik ortalama ile çözümlenmiştir. İlköğretim müfettişi ve öğretmen görüşleri arasında fark olup olmadığı, ilişkisiz t-testi ile test edilmiştir. Öğretmen görüşlerinin; cinsiyete, sınıf veya branş öğretmeni olmaya göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği t-testi ile, mesleki kıdeme göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği, varyans analizi ile test edilmiştir. Bu araştırmadan elde edilen bulgular; öğretmenlerin, ilköğretim müfettişlerinin öğretmen denetimlerinde, denetim ilkelerini genel olarak uygulayamadıkları görüşünde olduklarını, müfettişlerin ise; kendilerinin, denetim ilkelerini genel olarak uyguladıkları, görüşünde olduklarını ortaya koymuştur, ilköğretim müfettişlerinin, öğretmen denetimlerinde denetim ilkelerini uygulama düzeylerine ilişkin, öğretmen görüşlerinin; cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermediği bulunmuş, Mesleki kıdeme göre; öğretmen denetiminin "Amaçlılık-Demokratiklik-Planlılık" boyutunu oluşturan denetim ilkelerinin, uygulama düzeyine ilişkin, öğretmen görüşleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmuş, "Bütünlük-Süreklilik,Nesnellik-Açıklık-Durumsallık" boyutunu oluşturan denetim ilkelerinin uygulama düzeylerine ilişkin öğretmen görüşler arasında ise anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Branşa göre; öğretmen denetiminin "Amaçlılık-Demokratiklik-Planlılık, Nesnellik-Açıklık- Durumsallık" boyutlarını oluşturan denetim ilkelerinin uygulama düzeylerine ilişkin öğretmen görüşleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmuş, "Bütünlük- Süreklilik" boyutunu oluşturan denetim ilkelerinin uygulama düzeylerine ilişkin öğretmen görüşleri arasında ise, anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.

Abstract:
This study aims to find out teachers' and elementary education supervisors point of views during teachers' supervision about the use of supervision principles, stated in the Instruction of the Ministry of National Education Elementary Education Supervisors' Presidency. The target population of this descriptive research is 44 elementary school inspectors in Gaziantep in 2002-2003 academic year and 4249 elementary school teachers, teaching in 118 official primary teachers in both Şahinbey and Şehitkamil, administrative districts of Gaziantep. Since there is an access to all elementary education supervisors, no sampling is taken for this group. To determine the teachers in the sampling, group sampling method was used. The official elementary schools were assigned as groups in Şahinbey and Şehitkamil. The schools were listed and randomly selected until the sufficient number of the sample teachers was reached. As a result of this selection, 520 elementary school teachers were included into the sampling. The researcher used a scale with two parts including 31 items. One of which is personal information and the second is the part that presents views about the application level of supervisoin principles, prepared making use of the principles stated in as the sixth article in the instruction. Factor analysis was applied on the scale and three factors were found out in the scale. Each factor was named regarding to supervisoin principles they regard to. The data obtained were analyzed in the SPSS program. VIThe point of views of the teachers and the elementary school inspectors about the application of the supervisoin principles stated in the related instruction during the teachers' supervisoin were analyzed making use of frequency, percentage and mean. To find out whether there are differences between the point of views of the teachers and elementary school inspectors were tested by means of unrelated t-test. Whether the points of views of the teachers differ sıgnıfcantly according to their sex or branches (first or second grade teacher) or not were tested with t-test and whether they differ sıgnıfcantly according to their professional seniority or not was tested with variance analysis. The findings obtained in this study bring out that the teachers consider that the elementary education inspectors cannot apply the inspection principles adequately during the teachers' inspection and the elementary education inspectors consider that they can apply the inspection principles adequately. The teachers' point of views about the application level of the inspection principles during the teacher inspection were investigated to find out whether the point of views differ according to the sex, branches and professional seniority and it was found out that there is not an sıgnıfcantly difference according to the sex, on the other hand; there is an sıgnıfcantly difference according to the professional seniority concerning the application level of the inspection principles about the "Intentionality-Democratally- Planning" dimension, and there is not an sıgnıfcantly difference concerning the application level of the inspection principles about the "Integrity- Continuity-Objectivity-Clearness-Situational" dimension. sıgnıfcantly difference was found among the teachers' point of views concerning the application level of the inspection principles about the "Intentionality- Democratally-Planning-Objectivity-Cleamess-Situationality" dimension of the teachers' inspection according to the branches. However, sıgnıfcantly difference among the teachers' point of views concerning the application of the inspection principles about the "Integrity-Continuity" dimension. Vll