İç mekânda renk kullanım yoğunluğunun kullanıcıların algısal performansları üzerindeki etkileri
The effect of color usage density on indoor perceptual perceptions of user
Yazar: KÜBRA AKSOY
Danışman: PROF. DR. MEHMET LÜTFİ HİDAYETOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
Bu tez çalışmasında iç mekânda renk kullanım yoğunluğunun kullanıcıların algısal performansları üzerindeki etkileri araştırılmaktadır. Mekânda renk kullanım yoğunluğunun kullanıcı algısı üzerindeki etkilerinin tespit edilmesi ve bu tespitlerin kaliteli mekân yaratma görevinde olan tasarımcılar ile kullanıcılar için yönlendirici olması amaçlanmıştır. Bu amaçla oluşturulan sanal bir mekândan, belirlenen üç renk türü ile her bir renk türü için duvarları farklı oranlarda boyanmış toplam 9 gerçekçi görüntü alınmıştır. Deneklerin farklı renk türü ve renk kullanım yoğunluğundaki mekânları deneyimlemeleri ve mekânlar arası algısal farklılıkları değerlendirmeleri sağlanmıştır. Deney 233 üniversite öğrencisinin katılımıyla yüzyüze gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda; tamamı akromatik renklerle boyanan iç mekânların, tamamı kromatik renklerle boyanan mekânlara oranla kullanıcıların davranışsal tepkilerini daha olumlu etkilediği görülmektedir. İç mekânlarda bölgesel olarak kullanılan sıcak renklerin, kullanıcıların bilişsel tepkilerini olumlu yönde etkilediği, duygusal tepkilerini ise hem olumlu hem olumsuz yönde etkilediği tespit edilmiştir. Kullanılan renkli yüzeylerin miktarının artması mekânsal değerlendirmeleri hem olumlu hem olumsuz etkilemektedir. Kullanıcıların bölgesel olarak boyalı mekânda bulunma tercihinin, tamamı boyalı mekânda bulunma tercihi oranına göre daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca iç mekânda kullanılan renkli yüzeylerin mekânsal algılanmasında eğitim türü ya da cinsiyetler arasında anlamlı farklılıkların olmadığı, benzer değerlendirmeler yapıldığı görülmüştür.

Abstract:
In this thesis study, effects of intensity of colour use in the interior on perceptual performance of users are investigated. Determining the effects of colour usage intensity on user perception in space and these determinations are intended to be guiding for designers who are in charge of creating quality space and users. For this purpose, a total of nine realistic images, the walls of which are painted in different proportions, were taken for each color type with three specified color types from a virtual space created. The subjects were provided to experience spaces with different colour type and colour usage intensity and evaluating perceptual differences between spaces. The experiment was carried out with the participation of 233 university students. The data obtained were analyzed by statistical metods. In the results of working; it is seen that interiors painted with all achromatic colours, affects the behavioral responses of the users more positively than interiors painted with all chromatic colours. It has been determined that the warm colours used locally in the interiors affect the cognitive responses of the users positively and their emotional responses both positively and negatively. The increase in the amount of coloured surfaces used affects spatial evaluations both positively and negatively. It has concluded that the preference of the users to be in the locally painted space is higher than the rate of the preference to be in the fully painted space. In addition, it is seen that there are no significant differences between the type of education or gender in the perception of the coloured surfaces used in the interior, and similar evaluations are made.