Konik ışınlı komputerize tomografi kullanılarak üç boyutlu olarak paranasal sinüs ve varyasyonlarının üst havayolu anatomisi ile birlikte incelenmesi
Three dimensional evaluation of paranasal sinuses and  
anatomic variations with upper airway anatomy using CBCT
Yazar: SEÇİL AKSOY
Danışman: PROF. DR. KAAN ORHAN
Yakın Doğu Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü
Derece: Doktora, 2013
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Sinus frontalis, sinus ethmoidales, sinus sphenoidalis ve sinus maxillaris olarak adlandırılan paranasal sinüsler burun boşluğunun etrafındaki kemikler içerisinde bulunan hava boşluklarıdır. Konumları itibariyle hem nasal kavite ve üst havayolu hem de çene yüz gelişimi ile yakın ilişki içindedirler. Paranasal sinüslerin normal hacimlerinin, anatomisinin ve varyasyonlarının iyi bilinmesi maxilla posterior bölgede dişsizlik durumunda yapılan implant uygulamalarında, sphenoid sinüs yoluyla yapılacak kafa tabanı ameliyatlarında ve enfeksiyon ve tümöral oluşumların yayılımında son derece önemlidir. Çalışmada 300 hastanın KIKT dataları paranasal sinüs varyasyonları, sinüslerin ve havayolunun hacimleri ölçümleri ve tüm bunların çene yüz gelişimine etkisini değerlendirmek için kullanılmıştır. Varyasyonların belirlenmesinde koronal, aksiyel ve sagital kesitler kullanılmıştır. Hacim ve alan ölçümleri ve 3 boyutlu sefalometrik analiz için görüntüler InVivodental programına eksport edilmiştir. Paranasal sinüs varyasyonlarından çalışmamızda en sık görüleni concha bullosa'dır. İCA protrüzyonu, frontal sinüs hiperaerasyonu, interfrontal sinüs septa hücresi gibi varyasyonların seksüel dimorfizm nedeniyle erkeklerde daha fazla görüldüğü belirlenmiştir. Sağ maxiller sinüs hacmi 14.86 cm3, sol maxiller sinüs hacmi 15.19 cm3, frontal sinüs hacmi 7.25 cm3 ve sphenoid sinüs hacmi 10.71 cm3 olarak bulunmuştur. Erkeklerde seksüel dimorfizm nedeniyle sinüs hacimlerinin kadınlardan daha büyük olduğu tespit edilmiştir. Havayolu hacmi toplamı 20.59 cm3, nasopharynx hacmi 6.12 cm3, oropharynx hacmi 6.2 cm3 ve hypopharynx hacmi 8.35 cm3 olarak bulunmuştur. Nasopharynx hacmi dışındaki havayolu hacim ölçümlerinin erkeklerde daha fazla bulunduğu belirlenmiştir.
vi
2 boyutlu görüntülemenin magnifikasyon, distorsiyon ve süperpozisyon gibi dezavantajları nedeniyle bölge anatomisinin, varyasyonların ve oluşabilecek komplikasyonların belirlenmesinde yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle bölge anatomisinin 3 boyutlu incelenmesine izin veren daha düşük radyasyon dozlarıyla görüntü elde edilmesini sağlayan KIKT ile değerlendirilmesi daha uygun bir yöntemdir.

Anahtar Kelimeler: KIKT, paranasal sinüs, anatomik varyasyonlar, üst havayolu anatomisi

Abstract:
Sinus frontalis, sinus ethmoidalis, sinus sphenoidalis and sinus maxillaris are all called paranasal sinuses which are located in the bones around nasal cavity and are filled only with air. In a relation with their location, these structures contribute to the development of jaw and face, nasal cavity and the upper airway. In order to the implant treatments to the edentuolus maxillary posterior area, the operations of the cranial base and the spreading of an infection or a tumor, the volume, the anatomy and the variations of the paranasal sinuses should be well known. In our study, the CBCT data for the variations of the paranasal sinuses the volume of both the sinuses and the airway of 300 patients are used for the effect of the latter on the face and jaw development. Coronal, axial and sagittal sections are used in order to find the variations of the sinuses. The images for the volume and the cephalometric analyses are exported to the InVivoDental Program. According to our study the most common paranasal sinus variation is 'concha bullosa'. It has been established that the variations of ICA protrusion, sinus frontalis hyperaeration, interfrontal sinus septa cell are all seen mostly in men because of the sexual dimorphism. It is found that the mean volume of the right maxillary sinus is 14,86 cm3, the left maxillary sinus is 15,19 cm3, sinus frontalis 7,25 cm3 and the volume of the sinus sphenoidalis is 10,71 cm3. Because of the sexual dimorphism, the volume of the sinuses in men are greater than women. The sum of the volume of the airway is 20,59 cm3, the volume of the nasopharynx is 6,12 cm3, oropharynx is 6,2 cm3, hypopharynx is 8,35 cm3. The calculations of the airway volume is found greater in men according to women accept the nasopharynx volume. Because of the disadvantages of 2D imaging including magnification, distortion and the superimposition, it has been found that
using 3D imaging which lets us using lower radiation is more suitable in order to examine the anatomy of the wanted area.

Key Words: CBCT, Paranasal Sinus, Anatomic Variations, The Anatomy of the Upper Airway.