Gastronomi deneyimi, gastronomi imajı, tatmin ve davranışsal niyetler ilişkisi: Gaziantep ve Hatay destinasyonlarında bir uygulama
Gastronomy experience, gastronomy image, satisfaction and behavioral intentions relationship: A research in Gaziantep and Hatay
Yazar: SEDAT BÜTÜN
Danışman: DOÇ. DR. SİBEL ÖNÇEL
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts ; Turizm = Tourism
Dizin: Gastronomi = Gastronomy

Özet:
Araştırmanın temel amacı, gastronomi deneyimi, gastronomi imajı, tatmin ve davranışsal niyetler arasındaki nedensel ilişkileri ortaya koymaktır. Yerel mutfak kültürleri ile tanınan Gaziantep ve Hatay, araştırma amacına uygun verilerin toplanabileceği destinasyonlar olarak seçilmiştir. Bu destinasyonları ziyaret eden yerli turistler arasından, kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen 363 kişiden anket formları aracılığıyla nicel veriler toplanmıştır. Veri analizleri ve Yapısal Eşitlik Modellemesi, IBM SPSS İstatistik 23 ve AMOS 21 programları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Önerilen araştırma modelinde yer alan her bir değişken, açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile incelenerek güvenilirlikleri, yapısal geçerlilikleri ve veriyle uyumlulukları ortaya konulmuştur. Gastronomi deneyimi altı boyutlu (hedonizm, yerel kültür, yenilik, bilgi, canlanma, anlamlılık); gastronomi imajı dört boyutlu (çekicilik, sağlığa uygunluk, tesis ve sunum, özgünlük); tatmin ve davranışsal niyetler ise tek boyutlu yapılar olarak tespit edilmiştir. Birleşik güvenilirlikleri, yapısal geçerlilikleri sağlayan ve veriyle uyumlu bulunan ölçüm modelleri kullanılarak yapısal model oluşturulmuş ve hipotezler test edilmiştir. Test sonuçlarına göre gastronomi deneyimi, gastronomi imajını ve tatmini doğrudan; davranışsal niyetleri ise tatmin aracılığı ile dolaylı olarak etkilemektedir. Gastronomi imajının davranışsal niyetler üzerinde doğrudan etkisi bulunmazken, tatminin pozitif yönlü bir etkisi tespit edilmiştir.

Abstract:
The main purpose of the research is to reveal causal relationships between gastronomy experience, gastronomy image, satisfaction and behavioral intentions. Gaziantep and Hatay, known for their local culinary cultures, were chosen as research destinations. Quantitative data were collected via questionnaires from 363 domestic tourists selected by convenience sampling method. Data analyzes and Structural Equation Modeling (SEM) were performed using IBM SPSS Statistics 23 and AMOS 21 programs. Each structure in the proposed research model was examined with exploratory and confirmatory factor analyses, and revealed their reliability, structural validity and how supported by data. Factor analyzes showed that gastronomy experience has six dimensions (hedonism, local culture, novelty, knowledge, refreshment, meaningfulness); gastronomy image has four dimensions (attractiveness, healthy food, facilities and service, authenticity); both satisfaction and behavioral intentions has one dimension. Structural model were created by using all measurement models that provided composite reliability and structural validity. Then research hypotheses were tested via model estimates. Test results revealed that gastronomy experience effects gastronomy image directly and positively whereas it effects behavioral intentions indirectly via satisfaction. While the effect of satisfaction on behavioral intentions found positive, the effect of gastronomy image found insignificant.