Engelli bireylerin sağlık hizmetlerine erişimi: Botsvana Cumhuriyeti'nde bir araştırma
Access to health care services for people with disabilities: A research in the Republic of Botswana
Yazar: OLEBENG MPHO MACKENZIE
Danışman: DOÇ. DR. NEZİHE TÜFEKCİ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Engelli kişiler = Disabled persons ; Sağlık = Health ; Sağlık hizmetleri = Health services

Özet:
Dünyanın dört bir yanındaki çalışmalar, engelli kişilerin sağlık hizmetlerine erişimde birçok zorluk ve farklı deneyimle karşılaştıklarını göstermektedir. Bununla birlikte, Botsvana da dahil olmak üzere gelişmekte olan ülkelerde, engelliler için sağlık hizmetlerine erişim konusunda daha az araştırma yapılmıştır. Bu nedenle engelliler için sağlık hizmetlerine erişilebilirliğe ilişkin araştırmalara öncelik verilmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Botsvana'da, engellilerin sağlık hizmetlerine erişim araştırmaları yetersizdir. Bu nedenle bu çalışma, Botsvana'da engelli insanların yaşamlarını iyileştirirken gelecekteki uygulamalara katkıda bulunmak için bu konuyu araştırmayı amaçlamaktadır. Botsvana'daki engelli bireylerin sağlık hizmetlerine erişirken yaşadıkları zorlukları ve deneyimleri araştırmak için nicel bir araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışma, Botsvana'nın başkenti Gaborone'de yaşayan farklı tip engellere (fiziksel, duyusal, sosyal ve zihinsel) sahip olan 401 örneklemden oluşmaktadır.

Araştırmacı tarafından erişilebilirliğin beş boyutuna odaklanan bir anket formu oluşturulmuştur. Araştırmacı ayrıca anketi, her katılımcının daha iyi anlaması için İngilizce ve Setsvana olmak üzere iki dile çevirmiştir. Katılımcıları örneklemek için bir alt kategoride kartopu örnekleme tekniği ile amaçlı örnekleme tekniği kullanılmıştır. Toplanan veriler daha sonra SPSS 22.0 paketi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçları olarak engellilerin; tıbbi faturalarını ödemek için finansal kapasiteye sahip olmadıklarını, hastaneden aldıkları sağlık hizmetlerini ve tedavileri masraflarını karşılayamadıklarını, tıbbi tedavilerini kapsayan sigortalarının olmadığını, sağlık tesislerinde kalacak yerlerin yetersiz olduğu, klinikte/hastanede bekleme süresinin uzun olduğu ve reçeteli ilaçların yetersiz olduğu ortaya konulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Engellilik, Sağlık hizmeti, Erişim, Botsvana

Abstract:
Studies around the world show that people with disabilities face many challenges and different experiences in accessing health care. However, in middle-income countries including Botswana, less research on access to health services for people with disability has been conducted. Therefore, research on accessibility to health services for people with disability should be prioritised. In Botswana, research on access to health care for people with disability is inadequate, so the present study aims to investigate this issue in order to contribute to future interventions whilst improving the lives of people with disabilities in Botswana. A quantitative research method was used to explore the challenges and experiences of people with disabilities when accessing health care in Botswana. The study consists of 401 (207 male and 194 female) sample size of people with different types of disabilities (physical, sensory, intellectual and mental) living in Gaborone the capital city of Botswana.

A questionnaire was developed by the researcher focusing on five dimensions of accessibility. The researcher translated the questionnaire into two languages namely, English and Setsvana, for each participant to understand better. Purposeful sampling technique with a subcategory of snowball sampling technique were used to sample the participants. The collected data was then analyzed using SPSS 22.0 package. The result from the study revealed that people with disability; do not have the financial capacity to pay for their medical bills; are unable to afford the health services and treatment they receive from the hospital; do not have insurance that covers their medical treatments, believe that accommodation in health facilities is insufficient; believe that the waiting time in the clinic / hospital is long and the prescriped drugs are insufficient.

Keywords: Disability, Healthcare service, Access, Botswana