Koklear implantlı çocukların ebeveynlerinin rehabilitasyon merkezlerinden beklentileri: Niteliksel bir çalışma
Expectations of parents of children with cochlear implant from rehabilitation centers: A qualitative study
Yazar: BANU BULUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞENGÜL TERLEMEZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Odyoloji Ana Bilim Dalı / Odyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Aile eğitimi = Family education ; Ana-baba = Parents ; Koklea hastalıkları = Cochlear diseases ; Koklear implantlar = Cochlear implants ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Özel eğitim = Special education ; İşitme kaybı = Hearing loss

Özet:
Bu araştırmanın amacı, koklear implantlı çocuğa sahip ebeveynlerin özel eğitim ve rehabilitasyon merkezinden beklentilerini ve bu beklentilerle ilişkili değişkenleri belirlemektir. Araştırma, henüz hiçbir özel eğitim merkezine kayıt yaptırmamış ya da devam ettiği rehabilitasyon merkezindeki sorunlar konusunda ebeveynlere rehberlik yapmak, kurumların belirlenen beklentilere göre düzenleme yapmalarını sağlamak, eğitim verecek uzman ve diğer personele yol göstermek, bu beklentilere cevap vermek isteyen kurum yöneticilerine yardımcı olmak bakımından önem kazanmaktadır. Bu çalışmada, olgu bilimsel yaklaşım kullanılarak ebeveynlerin rehabilitasyon merkezlerinden beklentilerine ait görüşlerinin neler olduğu hususlarında değerlendirmeler yapılmıştır. Araştırma; koklear implant kullanan, 2-6 yaş aralığında çocuğa sahip, en az bir yıldır aynı rehabilitasyon merkezine devam eden 25-45 yaş aralığında 10 ebeveyn ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri yarı yapılandırılmış mülakat yöntemiyle toplanmıştır. Yapılan mülakatlar ses kayıt cihazlarına kaydedilerek daha sonra yazılı metne çevrilmiştir. Ebeveynlerin rehabilitasyon merkezlerinden beklentilerini ve düşüncelerini ortaya çıkarmayı hedefleyen açık uçlu sorular yöneltilmiştir. Araştırma verilerinin analizi içerik analizi ile yapılmıştır. Veriler çözümlenirken, yazılı metne çevrildikten sonra frekansları ve kodları belirlenmiştir. Çalışmada yapılan yarı yapılandırılmış mülakat ile katılımcıların "kurum ve eğitmenden beklentileri, eğitim ortamı ve programı hakkında görüşleri, eğitsel faaliyet ve etkinlik ile ilgili düşünceleri, araç- gereç ve eğitim materyalleri ile ilgili görüşleri, işitme eğitimine yönelik aile ve çocuk eğitimi ile ilgili düşünceleri, yaşanan sorunlar, veli-aile görüşme ortamına yönelik görüşleri" konularında ortak temaları ortaya çıkarılmıştır. Koklear implantlı çocukların özel eğitimden beklentilerini ve özel eğitim sürecinde karşılaştıkları sorunları çıkarılan temalar üzerinden irdelenmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the expectations of parents of children with cochlear implants from a special education and rehabilitation center and the variables associated with these expectations. The research gains importance in terms of guiding parents about the problems in the rehabilitation center where they are not registered to any special education center yet, ensuring that the institutions make arrangements according to the determined expectations, guiding the experts and other personnel who will provide training, and helping the administrators of the institutions who want to respond to these expectations. In this study, evaluations were made about the expectations of parents from rehabilitation centers by using a phenomenological approach. The study was carried out with 10 parents between the ages of 25-45 who use cochlear implants, have children between the ages of 2-6, and attend the same rehabilitation center for at least one year. Research data were collected by semi-structured interview method. The interviews were recorded on voice recorders and then translated into written text. Open-ended questions were asked to reveal the expectations and thoughts of the parents from the rehabilitation centers. Analysis of the research data was made with content analysis. While analyzing the data, their frequencies and codes were determined after they were translated into written text. With the semi-structured interview conducted in the study, the participants' expectations from the institution and the trainer, their opinions about the educational environment and program, their thoughts about the educational activity, their opinions about the equipment and training materials, their thoughts about the family and child education for hearing education, the experiences experienced. Common themes on the issues of problems, views on the parent-family meeting environment were revealed. The expectations of children with cochlear implants from special education and the problems they encounter during the special education process were examined through the extracted themes.