Bruksizm hastalarında uygulanan farklı tedavi tekniklerinin masseter kas kalınlığı ve ağrı düzeyine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of different treatment techniques applied in Bruxism patients on masseter muscle thickness and pain level
Yazar: EMEL TAŞDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞÜKRİYE ECE GEDUK
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Bruksizm = Bruxism ; Masseter kası = Maseter muscle ; Ultrasonografi-doppler = Ultrasonography-doppler

Özet:
Emel Taşdemir, Bruksizm Hastalarında Uygulanan Farklı Tedavi
Tekniklerinin Masseter Kas Kalınlığı ve Ağrı Düzeyine Etkisinin
Değerlendirilmesi. Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi, Diş Hekimliği
Fakültesi, Protetik Diş Tedavisi Anabilim Dalı, Uzmanlık Tezi, Zonguldak,
2024.
Bruksizm, gün içinde veya uyku sırasında diş sıkma ve gıcırdatmayı içeren
parafonksiyonel aktiviteler olarak ifade edilir. Etyolojisi tam olarak belirlenemeyen
bruksizme; stres, uyku bozuklukları, travma, sigara kullanımı, kafein alımı gibi
faktörlerin neden olabileceği tahmin edilmektedir. Bruksizm tedavisinde; oklüzal
splintler, botoks, hipnoz kullanılabilir. Bu çalışmanın amacı; bruksizm tedavisinde
tedavi tekniklerinin hastaların masseter kas kalınlığına, ağrı düzeyine, oral
alışkanlıklarına ve maksimum ağız açıklıklarına etkisini değerlendirmektir. Bu
çalışma Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Protetik Diş
Tedavisi bölümüne diş sıkma şikayetiyle başvuran 48 hasta üzerinde yürütüldü. Her
grupta 12 kişi olmak üzere hastalar gruplara rastgele dağıtıldı. Birinci gruba
koruyucu önerilerde bulunuldu. İkinci gruba oklüzal splint, üçüncü gruba botulinum
toksin A ve dördüncü gruba bu iki tedavi birlikte uygulandı. Hastaların tedavi öncesi
ve sonrası 1., 3. ve 6.ayda masseter kas kalınlıkları ölçüldü, maksimum ağız
açıklıkları belirlendi ve ağrı düzeylerini VAS ağrı skalasında işaretlemeleri istendi.
Tedavi öncesi ve sonrası 6. ayda Fonseca Anamnestik ve Oral Alışkanlık Anketini
doldurulması istendi. Verilerin analizi için Kolmogorov Simirnov, Shapiro-Wilk,
ANOVA, Ki-Kare, MC Nemar kullanıldı. Mevcut çalışma sonuçları incelendiğinde;
oklüzal splint ve botoks tedavisi, hastaların ağrı düzeylerini ve masseter kas
kalınlıklarını azalttığı, maksimum ağız açıklığını artırdığı, oral alışkanlık ve
temporomandibular eklem bozukluk düzeyine olumlu etki gösterdiği bulundu. Ancak
bu tedavi tekniklerinin tedavi başarı yüzdelerinin farklı olduğu görüldü.

ANAHTAR KELİMELER: Botoks, Bruksizm, Masseter kas hipertrofisi,
Oklüzal splint, Ultrasonografi

Abstract:
Emel Taşdemir, Evaluation of the Effect of Different Treatment Techniques
Applied in Bruxism Patients on Masseter Muscle Thickness and Pain Level.
Zonguldak Bülent Ecevit University, Faculty of Dentistry, Department of
Prosthodontics, Specialization Thesis, Zonguldak, 2024.
Bruxism is defined as parafunctional activities involving clenching and grinding of
teeth during the day or during sleep. It is estimated that factors such as stress, sleep
disorders, trauma, smoking, caffeine intake may cause bruxism, the etiology of
which has not been fully determined. Occlusal splints, botox, hypnosis can be used in
the treatment of bruxism. The aim of this study was to evaluate the effect of
treatment techniques on the masseter muscle thickness, pain level, oral habits and
maximum mouth opening of the patients in the treatment of bruxism. This study was
conducted on 48 patients who applied to Zonguldak Bülent Ecevit University,
Faculty of Dentistry, Department of Prosthodontics with the complaint of clenching.
Patients were randomly assigned to groups with 12 patients in each group. The first
group received preventive recommendations. The second group received occlusal
splinting, the third group received botulinum toxin A and the fourth group received
both treatments together. Masseter muscle thickness was measured, maximum mouth
opening was determined and patients were asked to mark their pain level on the VAS
pain scale before and at 1, 3 and 6 months after treatment. Kolmogorov Simirnov,
Shapiro-Wilk, ANOVA, Chi-Square, MC Nemar were used for data analysis. When
the results of the present study were analyzed, it was found that occlusal splint and
Botox treatment decreased the pain levels and masseter muscle thickness of the
patients, increased the maximum mouth opening, and had a positive effect on oral
habit and temporomandibular joint disorder level. However, treatment success rates
of these treatment techniques were found to be different.

KEY WORDS: Bruxism, Botox, Masseter muscle hypertrophy, Occlusal splint,
Ultrasonography