Ergenlerde karar verme stilleri ile algılanan sosyal destek düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
The research about the difference between high-school students in their social support levels and styles of making decisions
Yazar: FATMA DEVECİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET BİLGİN
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Ergenler = Adolescents ; Karar verme = Decision making ; Karar verme stilleri = Decision making styles ; Lise öğrencileri = High schools students ; Sosyal destek = Social support ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, lise öğrencilerinin algılanan sosyal destek düzeyi ve karar verme stilleri arasındaki farkının incelenmesidir. Bu amaçla Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ASDÖ) ve Ergenlerde Karar Verme Ölçeği (EKVÖ) 402 kız, 374 erkek toplam 776 lise öğrencisine uygulanmıştır.Araştırmada elde edilen veriler, değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla tek faktörlü MANOVA, Kruskal Wallis-H testi ve tek faktörlü ANOVA analizleri ile değerlendirilmiştir.Bulgular doğum sırası, algılanan sosyal destek ve karar verme stilleri arasında anlamlı fark olduğunu göstermiştir. Verilerin toplandığı öğrenciler ilk, ortanca ve son çocuk olma durumlarına göre üç gruba ayrılmıştır. Doğum sırası ile algılanan sosyal destek düzeyleri arasında anlamlı fark olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Doğum sırasına göre karar verme stilleri arasında ise ihtiyatlı-seçicilik karar verme stilinde ortanca çocuklar lehine anlamlı fark olduğu; diğer karar verme stillerinde anlamlı fark olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.Her bir algılanan sosyal destek türünden düşük, orta ve yüksek puan alan gruplar oluşturulduktan sonra öğrencilerin EKVÖ alt ölçek puanlarına uygulanan tek faktörlü MANOVA sonuçları algılanan sosyal destek türleri etkilerinin anlamlı düzeyde olduğunu göstermiştir. Bulgular, aileden algılanan sosyal desteği yüksek olan grubun karar vermede özsaygı ve panik stilleri puanlarının daha yüksek; umursamazlık ve sorumluluktan kaçma stilleri puanlarının ise daha düşük olduğunu göstermiştir. Aileden algılanan sosyal destek düzeyi yüksek olan gruptan düşük olan gruba doğru ihtiyatlı-seçicilik stili puanlarının da yüksekten düşüğe sıralandığı bulunmuştur. Arkadaştan algılanan sosyal destek düzeyi yüksek olan gruptan düşük olan gruba doğru karar vermede özsaygı puanlarının da yüksekten düşüğe sıralandığı bulunmuştur. Arkadaştan algılanan sosyal destek düzeyi yüksek ve orta olan grupların ihtiyatlı-seçicilik stili puanları düşük olan gruptan yüksek bulunmuştur. Öğretmenden algılanan sosyal destek düzeyi yüksek olan grubun karar vermede özsaygı ve ihtiyatlı-seçicilik stili puanları orta ve düşük olan gruptan yüksek bulunmuştur. Arkadaştan ve öğretmenden algılanan sosyal destek düzeyi gruplarına göre panik, umursamazlık ve sorumluluktan kaçma stilleri puanları arasında anlamlı bir fark olmadığı bulunmuştur.Anahtar Kelimeler: Doğum sırası, Algılanan sosyal destek ve karar verme stilleri.

Abstract:
The main aim of that study is to examine the difference between high-schools in their social support levels and styles of making decisions. Percieved Social Support Scale (PSSS) and Decision Making Scale for Adolescents (DMSA) were applied to 776 (402 girl and 374 boys) high-school students. The data acquired in that study are mesured by with single factor MANOVA, Kruskal Wallis-H Test and with single factor ANOVA in order to define the relationship between the varieties.The students were divided into three groups according to their being the first, the middle, or the last child of their parents. It is seen that the order of birth does not have a meaningful effect on their percieved social support levels. However, the study also showed that there is a meaningful difference in the styles of making decisions. According to that study, middle children make decisions more prudently.Students were divided into groups as their results from kinds of percieved social supports (as high, average and low). Then, the with a single factor MANOVA results applied to the DMSA points of the students showed that different kinds of social support have meaning effects. The data also showed that the group of students who percieved a high social support from the families have higher points in self respect and panic styles and lower points in unawareness and irresponsibility styles. Moreover, prudently-selecting points are higher in that group and these points are getting lower related to the increase of perception of social support from the family of the other group. Also it is found out that, the order made from high to low according to their points of percieved social support from friends is similar with their points of self-respect. The groups that have high and average points of social support perception from friends had higher prudently-selecting points compared with the group that has low point of social support perception from friends. The group that had social support perception from a teacher had higher points in having self respect in making decisions and prudently-selecting styles. It is observed that there is no meaningful difference in panic, unawaress and irresponsibility points of the groups according to their social support perceptions from friends or teachers.Keywords: Order of birth, Percieved social support, decision making styles.