Sakarya Eğitim Araştırma Hastanesi yoğun bakımlarında görülen invazif fungal enfeksiyonların incelenmesi
Analysis of invasive fungal infections observed in the intensive care units of Sakarya training and research Hospital
Yazar: HAKAN KUM
Danışman: DOÇ. DR. HAVVA KOCAYİĞİT
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Mantar enfeksiyonları, özellikle yoğun bakım ünitelerinde yatan hastalar arasında ciddi bir sağlık sorunu olarak öne çıkmaktadır. Bağışıklık sistemi baskılanmış hastalarda yüksek oranda görülen bu enfeksiyonlar, mortalite ve morbidite oranlarını önemli ölçüde artırmaktadır. Bu çalışmada, Sakarya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yoğun Bakım Ünitesi'nde 2018-2023 yılları arasında İnvazif Fungal Enfeksiyon tanısı konulan hastaların klinik, epidemiyolojik ve mikrobiyolojik verileri retrospektif olarak incelenerek kapsamlı bir değerlendirme yapılması amaçlanmıştır.
YÖNTEM: Bu çalışmada, 2018-2023 yılları arasında yoğun bakım ünitesinde yatan ve İnvazif Fungal Enfeksiyon tanısı konmuş toplam 128 hastanın verileri retrospektif olarak incelenmiştir. Çalışmada kandidemi, kateter ilişkili enfeksiyon ve mortalite gibi klinik durum tanımlamaları kullanılmıştır. Hastaların demografik özellikleri, yatış tanıları, eşlik eden hastalıklar, risk faktörleri, izole edilen mantar türleri ve tedavi sonuçları veri tabanından alınarak analiz edilmiştir.
BULGULAR: Hastalarda bakteriyel enfeksiyon (%82,8), geniş spektrumlu antibiyotik kullanımı (%93,8),  sepsis (%80,5) ve mekanik ventilasyon ihtiyacı (%86,7) gibi risk faktörleri yüksek oranlarda saptanmıştır. Mantar üremesi ortalama 30,6 günde görülmüş olup; üreme örneklerinin %84,4'ü kan kültüründen, %10,2'si idrar kültüründen elde edilmiştir. En sık üreyen mantar türü C. albicans (%39,8), ardından C. parapsilosis (%27,3), C. glabrata (%14,8) ve C. tropicalis (%9,4) olarak kaydedilmiştir. Mantar üremesinden sonraki ilk ayda hastaların %69,5'i exitus olmuştur. Çalışmada komorbid hastalık ve COVID-19 pozitifliği mortalite ile ilişkili bulunmuştur. Mortalite oranı yüksek olan grupta ampirik antifungal tedavi, yeni antifungal tedavi verilme oranı ve antifungal tedavi süresi anlamlı olarak daha düşükken, steroid veya kemoterapi tedavisi, renal replasman tedavisi ve inotrop ihtiyacı daha yüksek bulunmuştur. Mortalite grubunda mekanik ventilasyon ve sepsis oranları daha yüksek, yatış süreleri daha kısa saptanmıştır. Tek değişkenli analizde komorbid hastalıklar, antifungal tedavi süresi, albümin, C-reaktif protein, nötrofil ve platelet değerleri ile mekanik ventilasyon oranı mortalite açısından anlamlı etki gösterirken; çok değişkenli analizde antifungal tedavi süresi, nötrofil, platelet seviyeleri ve MV ihtiyacı bağımsız mortalite belirleyicileri olarak bulunmuştur.
SONUÇ: Yoğun bakım ünitelerinde İFE'lar, özellikle kandidemi, ciddi mortalite ve morbiditeye yol açmaktadır. Çalışmamız, Türkiye'deki diğer yoğun bakım çalışmaları ile benzerlik göstermektedir. SVK varlığı, mekanik ventilasyon ve geniş spektrumlu antibiyotik kullanımı kandidemi riskini artıran faktörlerdir. Mortalitede ise antifungal tedavi süresi, nötrofil ve platelet sayısı ile mekanik ventilasyon ihtiyacı önemli belirleyiciler olarak öne çıkmıştır. Bu sonuçlar, erken teşhis ve doğru tedavi yönetiminin yanı sıra enfeksiyon kontrol önlemlerinin iyileştirilmesinin önemini vurgulamaktadır.

Abstract:
Introduction and Objective: Fungal infections are a significant health concern, particularly among patients in intensive care units (ICUs). These infections, frequently observed in immunocompromised patients, substantially increase mortality and morbidity rates. This study aimed to retrospectively analyze the clinical, epidemiological, and microbiological data of patients diagnosed with invasive fungal infections in the ICU of Sakarya Training and Research Hospital between 2018 and 2023 to provide a comprehensive evaluation.
Methods: In this retrospective study, data from 128 ICU patients diagnosed with IFIs between 2018 and 2023 were analyzed. Clinical conditions such as candidemia, catheter-related infections, and mortality were assessed. Patient demographics, admission diagnoses, comorbidities, risk factors, isolated fungal species, and treatment outcomes were extracted from the database and analyzed.
Results: High rates of bacterial infection (82.8%), broad-spectrum antibiotic use (93.8%), sepsis (80.5%), and mechanical ventilation requirement (86.7%) were observed as risk factors. Fungal growth was detected on average at 30.6 days, with 84.4% of cultures obtained from blood and 10.2% from urine samples. The most commonly isolated fungal species was C. albicans (39.8%), followed by C. parapsilosis (27.3%), C. glabrata (14.8%), and C. tropicalis (9.4%). Within the first month following fungal growth, 69.5% of patients had died. Comorbidities and COVID-19 positivity were associated with mortality. Patients with higher mortality rates had significantly lower empirical antifungal therapy initiation, new antifungal treatments, and antifungal treatment duration, while steroid/chemotherapy use, renal replacement therapy, and inotropic support were significantly higher. Mechanical ventilation and sepsis rates were higher, and hospital stays were shorter in the mortality group. Univariate analysis showed that comorbidities, antifungal therapy duration, albumin, CRP, neutrophil and platelet counts, and MV rates significantly impacted mortality. Multivariate analysis identified antifungal therapy duration, neutrophil and platelet levels, and MV requirement as independent predictors of mortality.
Conclusion: IFIs, particularly candidemia, are a significant cause of mortality and morbidity in ICUs. Our findings align with other ICU studies in Turkey, highlighting central venous catheter presence, mechanical ventilation, and broad-spectrum antibiotic use as key risk factors for candidemia. Mortality predictors included antifungal therapy duration, neutrophil and platelet counts, and MV requirement. These findings emphasize the importance of early diagnosis, effective treatment management, and improved infection control measures.