32CrMoV12-10 çeliğine uygulanan farklı ısıl işlem koşullarının mekanik özelliklere ve nitrürlemeye etkisinin incelenmesi
An investigation into different heat treatment conditions on mechanical properties and nitriding of 32CrMoV12-10 steel
Yazar: FATİH DEMİR
Danışman: PROF. DR. AHMET YARTAŞI
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering ; Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Isıl işlem = Heat treatment ; Mekanik özellikler = Mechanical properties ; Nitrürleme = Nitriding ; Sıcak iş takım çeliği = Hot work tool steel ; TOPSIS = TOPSIS ; Taguchi yöntemi = Taguchi method ; Takım çelikleri = Tool steels

Özet:
32CrMoV12-10 çeliği sanayide dayanım ve tokluğun önemli olduğu uygulamalarda sıkça kullanılan bir malzeme olup silah namluları, dişliler ve rulmanların imalatında kullanılmaktadırlar. Bu malzemelerden parça üretiminde çoğunlukla ıslah ve yüzey sertleştirme (nitrürleme) ısıl işlemleri uygulanması önem arz etmektedir. Üretilen parçaların çalışma ömürlerinin uzun ve verimli olmaları için ısıl işlem koşullarının uygun bir şekilde belirlenmesi oldukça önemlidir. Bu çalışmada kullanılacak olan    32CrMoV12-10 çeliği ticari olarak temin edilip farklı koşullarda ısıl işleme tabi tutuldu. Üç farklı ısıl işlem sıcaklığı, üç farklı ısıl işlem süresi ve üç farklı soğutma sıvısı kullanıldı. Bu değişkenlerin malzemenin mekanik özellikleri üzerindeki etkisi incelendi. TOPSIS (İdeal Çözümlere Yakınlık Yoluyla Tercihlerin Sıralanması Tekniği) ile Taguchi Yöntemi kullanılarak ürün kalitesinin iyileştirilmesi amaçlanıp numune hazırlama, Isıl İşlem ve Soğutma işlemi takip edilerek, deneylerden alınan; darbe çentik, sertlik ve çekme testlerinde numuneler gerekli aralıklarda bulunmuştur. Bulunan sonuçlardan en optimum değerleri veren numunenin ısıl işleminin nitrasyon derinliğine etkisi incelendi. Nitrasyon derinliğinin microvickers cihazında ölçümünden sonra yeterli düzeyde olduğu anlaşılmış ve çalışma sonlandırılmıştır.

Abstract:
32CrMoV12-10 steel is a material that is frequently used in industries where strength and toughness are important in industry and is used in the manufacture of gun barrels, gears and bearings.In the production of parts from these materials, it is important to apply mostly curing and surface hardening (nitriding) heat treatments.It is very important to determine the heat treatment conditions appropriate  to achieve a long and efficient fatigue life for produced. The 32CrMoV12-10 steel to be used in this study was supplied commercially and heat treated under different  conditions.Three different heat treatment temperatures, three different heat treatment times and three different coolants were used. The effect of these variables on the mechanical properties of the material was investigated. It is aimed to improve product quality by using TOPSIS (Technique for Order of Preference by Similarity to Ideal Solution) and Taguchi Method. Sample preparation, Heat treatment and cooling processes were followed and the results of impact notch, hardness and tensile tests were found within the required ranges. The specimen that gives optimum heat treatment value from results, was examined for the effect on nitriding depth. After the nitration depth was measured in the  microvickers device, it was understood that it was at a sufficient level and the study was terminated.