Mesleğe yeni başlayan hemşirelerde işyeri nezaketsizliğine maruz kalma sıklığının ve belirleyicilerinin incelenmesi
The frequency and predictors of workplace incivility in new nurses
Yazar: GÖZDE KAVLA
Danışman: DOÇ. DR. HAVVA ARSLAN YÜRÜMEZOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Mesleğe yeni başlayan hemşirelerin sorumlu hemşireleri, meslektaşları ve rehber hemşireleri tarafından maruz kaldıkları işyeri nezaketsizliği davranışlarının sıklığının belirlenmesi ve işyeri nezaketsizliğini etkileyen faktörleri incelenmek amacıyla yapılmıştır. 
Araştırmanın örneklemini, İzmir ilinde bulunan iki kamu üniversite hastanesinde, doğrudan hasta bakımı sunan iki yılın altında deneyimi olan 114 hemşire oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak; Hemşire Bilgi Formu ve İşyeri Nezaketsizliği Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package For Social Sciences) Windows 25.0 (IBM, 2017) programı kullanılarak analiz edilmiştir. Veriler tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma), Mann Whitney-U testi, Kruskal Wallis H-Testi ve Spearman korelasyon analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın yürütüldüğü hastanelerin yönetimlerinden yazılı izin ve Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurulu'ndan onay alınmıştır.  
Çalışma sonucunda, İşyeri Nezaketsizliği Ölçeği madde ortalamalarının 1,07-2 arasında olduğu ve "ara sıra-sık sık-her zaman" seçenekleri ile bu davranışlara en az bir kez maruz kalan yeni hemşirelerin oranının %0,9-28,1 arasında değiştiği belirlenmiştir. Mesleğe yeni başlayan hemşirelerin yaşları ve birimde-kurumda-meslekte çalışma süreleri arttıkça nezaketsiz davranışlara maruz kalma sıklıklarının da arttığı bulunmuştur. Mesleğe yeni başlayan hemşirelerin rehber hemşire ile çalışmaktan memnun olmaları halinde nezaketsiz davranışlara maruz kalma sıklığının azaldığı belirlenmiştir. Mesleğe yeni başlayan hemşirelerin cinsiyet, medeni durum, çalıştığı birim, rehber hemşire ile çalışma süresi gibi özelliklerinin ise nezaketsiz davranışlara maruz kalma sıklığı ile istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki göstermediği saptanmıştır. 
Mesleğe yeni başlayan hemşirelerin geçiş sürecinde desteklenmeleri ve çalışma ortamında nezaketsiz davranışlar açısından korunmaları için rehber hemşire modelinin kullanımı yaygınlaştırılmalıdır.  Sorunun daha görünür olmasını sağlamak için daha geniş örneklemli ve neden-sonuç ilişkisi ortaya konabilecek çalışmalar yapılmalıdır.

Abstract:
This study was conducted to determine the frequency of workplace incivility experienced by new nurses from their charge nurses, colleagues and preceptor nurses, and to examine the factors that influence workplace incivility. 
The study sample included 114 nurses with less than two years of direct patient care experience, working in two public university hospitals in the Izmir province. Data were collected using the Nurse Information Form and the Workplace Incivility Scale. The data were analyzed using SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) Windows 25.0 (IBM, 2017). Descriptive statistics (frequency, percentage, mean, and standard deviation), as well as the Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis H test, and Spearman correlation analysis, were employed for data analysis. Written permission was obtained from the hospital administrations, and ethical approval was granted by the Ethics Committee for Non-Interventional Research. 
The result of the study, it was found that the mean score of the items on the Workplace Incivility Scale was between 1.07-2 and the percentage of new nurses who were exposed to these behaviours at least once varied between 0.9-28.1% with the options 'sometimes-frequently-always'. It was found that the frequency of exposure to uncivil behaviors increased with the age of the new nurses and their working time in the unit, organisation, and profession. Additionally, the frequency of exposure to incivility decreased when the new nurses reported satisfaction with working alongside a preceptor nurse. Characteristics such as gender, marital status, unit of employment, and duration of employment with a preceptor nurse were found to have no statistically significant relationship with the frequency of exposure to uncivil behavior. 
It is recommended that the use of the preceptor nurse model be expanded to better support new nurses during their transition and protect them from incivility in the workplace. Further studies with larger sample sizes and an emphasis on causal relationships should be conducted to make this issue more visible.