Lise gençliği değer yargıları: Malatya Lisesi örneği
Ethos of school youth: Malatya High school
Yazar: MAHMUT DİŞKAYA
Danışman: PROF. DR. ÖMER AYTAÇ
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Değer yargısı = Value judgment ; Değerler = Values ; Gençler = Youngs ; Gençlik = Youth ; Lise öğrencileri = High schools students ; Tutumlar = Attitudes ; İnançlar = Beliefs

Özet:
Değer kavramı yüzyıllar boyunca üzerinde konuşulan konular arasında yer almış, felsefi tartışmalara konu olmuş, kişilerin yargılarıyla, toplumların yaşamlarıyla, ahlâkî ilkeler ve inançlarıyla ilişkilendirilmiş, farklı şekillerde tarif edilmiş, fakat üzerinde uzlaşılmış bir tarifi yapılamamıştır.
Değer, bireylerin kişisel ve toplumsal olarak neye ne zaman ne kadar önem verdikleri ile ilgili bir kavramdır. Toplumun sürekliliği, düzeni, emniyeti, mutluluğu, barış içinde yaşaması, eşitlik, adalet, özgürlük, sevgi, saygı çerçevesinde mutlu bireyler ve aileler oluşturması, değerler sisteminin toplum tarafından içselleştirilmesiyle alakalıdır.
"Lise Gençliğinin Değer Yargıları: Malatya Lisesi Örneği" adlı bu çalışma Malatya merkezinde bulunan bünyesinde Anadolu ve Genel Lise öğrencisini barındıran Malatya Lisesi'nde 200'ü kız, 155'i erkek olmak üzere toplam 355 öğrenci üzerinde yapılmıştır. Küme örnekleme yöntemiyle evrenden öğrenci seçimi yapılmış her sınıf düzeyinde cinsiyetler dikkate alınarak %25'lik bir örneklem grubu oluşturulmuştur. 
Betimsel bir çalışma olan bu araştırmada veriler anket ve ölçek araçları kullanılarak toplanmış, SPSS programı ile analize tabi tutulmuştur. Çalışmada değerlerin bir kavramsal çerçevesi oluşturularak sosyolojik açıdan değerlerin önemi üzerinde durulmuş, lise gençliğinin sosyal, dini, ailevi değerleri değer yargıları açısından betimlenmeye çalışılmıştır.
Araştırma sonucunda gençlerin milli ve manevi değerlere önem verdikleri, dinin eylem boyutlarını yerine getirmede pasif davrandıkları, aile ve arkadaşlık değerlerini oldukça önemsedikleri, bireysel, toplumsal ve modern değerlere katılımlarının yüksek olduğu görülmüştür. Bunun yanında hayat görüşü, yaşam biçimi, gelecek beklentisi konularında gençlerin kendilerini farklı gördükleri, bireysel zihinlerde ve toplumsal yaşamda değerlerin yozlaştığı gençler tarafından önemli sorunlar olarak ortaya konmuştur.

Anahtar Kelimeler: Değer, Norm, Tutum, İnanç, Gençlik

Abstract:
For centuries, the concept of value has been among the most discussed issues and has been the subject of philosophical discussions. Furthermore, it has been associated with the individuals' judgments and the lives, moral principles and beliefs of societies. It has been described in different ways, but a widely acknowledged description hasn't been able to achieved.
Value is a concept concerned with what people see as valuable and how much they value it. The stability, harmony, security, happiness, peace of the society and having individuals living in justice, freedom, equality, love and respect depend on internalizing of ethos by the society.
"Ethos of High School Students: This Study Called Malatya High School Model" has been carried out in Malatya High School which has an Anatolian and a general department, and 200 girls and 155 boys 25% of the students at all levels are studied by taking the genre into account.
The data achieved in this descriptional study has been gathered through scales and questionnaires and analyzed. In this study, the sociological significance of values are handled by making up a conceptual framework of values and social, religious and familial values of high school youth are discussed in terms of ethos.
It has been concluded that the young care about national and religious values but are reluctant to perform religious duties. Moreover, it has been understood that they care about familial and friendship values and they attach a big importance to individual, social and modern values. Finally, it has been shown that the young put themselves into a different place when it comes to world view, way of life and future expectations, and degeneration of values both in the minds of the individuals and in public life is regarded as a big problem by them

Key Words: Value, Norm, Attitude, Belief, Youth