Bazı Fumariaa L. Türlerinin karaciğer koruyucu etkisinin incelenmesi
Investigation of hepatoprotective effects of some Fumaria L. species
Yazar: ALİ HARTEVİOĞLU
Danışman: PROF. DR. DİDEM DELİORMAN ORHAN
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Bitki özütü = Plant extract ; Fumaria L. = Fumaria L. ; Fumaria vaillantii Lois. = Fumaria vaillantii Lois. ; Karaciğer = Liver ; Protopin = Protopin

Özet:
Bu çalışmada, halk arasında kan temizleyici ve antiallerjik
olarak kullanılan Fumaria vaillantii Lois. (Papaveraceae) bitkisinden
biyolojik aktivite ile yönlendirilen fraksiyonlama (BAYF) tekniği kullanılarak
elde edilen fraksiyonların ve alkaloit ekstrelerinin, karaciğer koruyucu
etkileri sıçanlarda CCl4-nedenli karaciğer harabiyeti modelinde
değerlendirilmiştir.
Karaciğer koruyucu etkinin değerlendirilmesinde biyolojik ve
histopatolojik parametreler incelenmiştir. Yapılan aktivite çalışmalarında
etkili maddelerin, alkaloit ekstresinde yoğun olduğu tespit edilmiştir.
Alkaloit ekstresinde yapılan izolasyon çalışmaları sonucunda protopin
alkaloidi izole edilmiştir. Literatür çalışmaları, protopinin karaciğer
koruyucu etkisi ile ilgili bazı raporlar olduğunu göstermiştir. Bu yüzden, bu
çalışmada protopinin hepatoprotektif aktivitesi test edilmemiştir. Birçok
literatür bulunması sebebiyle bu madde ile ilgili deneysel çalışmalar
yapılmamıştır. F. vaillantii?nin hepatoprotektif aktivitesinden sadece
protopin sorumlu değildir. Bu nedenle aktif fraksiyondaki bileşiklerin kütle
spektrumları UPLC-TOF-MS tekniği ile analiz edilmiştir. Bu analiz
sonucunda aktivitenin, protopin yanı sıra kriptopin ve iki adet protoberberin
yapısındaki alkalodin sinerjistik etkisinden kaynaklanabileceği sonucuna
varılmıştır. Ayrıca aktif fraksiyonlar, 100 mg aktif F. vaillantii ekstresi 5.66-
6.67 mg protopin içerecek şekilde HPLC ile standardize edilmiştir.

Anahtar kelimeler: Fumaria vaillantii Lois., Karaciğer koruyucu aktivite, protopiN, standart ekstre, kriptopin

Abstract:
Fumaria L. SPECIES
In this study, the hepatoprotective activity of fractions and
alkaloidal extracts obtained (BAYF) from the aerial parts of Fumaria
vaillantii Lois. (Papaveraceae) which has been used for blood purification
and anti-allergic in Turkish folk medicine by bio-assay guided fractionation
technique, were evaluated in CCl4-induced hepatic damage model.
The biochemical and histopathological parameters for the
assessment of protective activity assessment on carbon tetrachlorideinduced
hepatic damage were used. According to our activity studies,
high amounts of the active ingredients were found in alkaloid extracts. As
a result of the bioassay guided isolation studies, protopine alkaloid was
isolated as one of active compounds in the alkaloid extract. Literature
surveys showed that there are some reports about hepatoprotective
activity of protopin. Therefore, hepatoprotective activity of protopine was
not tested in this study. Protopine is not only responsible compound for
the hepatoprotective activity of F. vaillantii. For this reason, mass spectra
of compounds in the active fraction were analyzed using UPLC-TOF-MS
technique. According to the results, the hepatoprotective activity of F.
vaillantii was found to be originated from the synergistic effect of
cryptopine and two other protoberberine alkaloids along with the
protopine. İn addition, the active fraction was also standardized to contain
5.66-6.67 mg of protopine in 100 mg of active fraction of F. vaillantii .by
HPLC
 
Key words: Fumaria vaillantii Lois., hepatoprotective activity,protopine, standardized extract, cryptopine