8191 numaralı Şiran şer'iye siciline göre Şiran'da sosyal ve ekonomik hayat
Social and economic life in Şiran accordi̇ng to Şiran court register number 8191
Yazar: CANSU ÇALIŞKANOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALPASLAN DEMİR
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Gümüşhane-Şiran = Gümüşhane-Şiran ; Gümüşhane-Şiran = Gümüşhane-Şiran ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Sosyoekonomi = Socio-economics ; Sosyoekonomik hayat = Socio-economic life ; Şeriye sicilleri = Court registers

Özet:
Şer'iye sicilleri içerisinde barındırdığı konular bakımından önemli bir yere sahiptir. Sosyal, ekonomik, siyasi ve idari alanlarda yazıldığı döneme ışık tutmuştur. İçerisindeki kayıtlar incelendiğinde hem sosyal bir varlık olan insanın ne gibi sorunlarla karşılaştığını hem de hukuki anlamda ne gibi bir tutum izlendiğini görmek mümkündür. 8191 Numaralı Şiran Şer'iye Sicili içerisindeki belgelerin çözümlenmesi sonucu, vasi tayini, miras meselesi, mülk satışı, alacak davası, hırsızlık gibi sosyal ve ekonomik alanla doğrudan alakalı farklı pek çok konu tespit edilmiştir. 8191 numaralı sicilde 205 adet belge incelenerek çalışmanın temeli oluşturulmuştur. Bunlardan 116 tanesi miras, 38 tanesi vasi tayini, 51 tanesi de sosyo-ekonomik ve miri konuları kapsamaktadır. Sicilde incelenen toplam belgenin 12 tanesinin Gayrimüslim şahıslara ait olduğu görülmektedir. Buna göre; vasi tayinlerinin 36 tanesi Müslümanlara, 2 tanesi Gayrimüslimlere aittir. 116 miras davasında, 107 tanesi Müslüman kişilere ait iken 9 tanesi Gayrimüslim kişilere aittir. 6 tane mülk satışına ilişkin kayıtta ise 1 tane Gayrimüslim şahsa ait mülk satışına rastlanmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde zaman, mekan, kavram ve kurumlar bakımından Şiran kazasına dair bilgiler verilerek temel konular açıklanmıştır. İkinci bölümde sosyal ve ekonomik bakımdan Şiran'da vasi tayini ve miras meselesi konusuna açıklık getirilip sicildeki örneklerle pekiştirilmiştir. Üçüncü bölümde de sosyal, ekonomik ve miri meseleler üzerinde durulmuştur.

Abstract:
Sharia registers have an important place in terms of the subjects it contains. It shed light on the period in which it was written in social, economic, political and administrative fields. When the records in it are examined, it is possible to see both the problems faced by the human being, which is a social entity, and what attitude is taken in legal terms. As a result of the analysis of the documents in the Şiran Şeriye Register numbered 8191, many different issues directly related to the social and economic field such as the assignment of guardian, the inheritance issue, the sale of property, the case of theft, theft were identified. In the Registry numbered 8191, 205 documents were examined and the basis of the study was formed. Of these, 116 are heritage, 38 are guardian assignment, 51 are socio-economic and heritage. It is seen that 12 of the total documents examined in the registry belong to non-Muslim persons. According to this; 36 of the appointments of guardians belong to Muslims and 2 to non-Muslims. In 116 heritage cases, 107 belonged to Muslim persons, while 9 belonged to non-Muslim persons. In the record of 6 property sales, 1 non-Muslim property sale was found. The study consists of three parts. In the first chapter, information about Şiran accident is given in terms of time, place, concepts and institutions and basic issues are explained. In the second part, the issue of the assignment of guardians and inheritance in Şiran in social and economic terms is clarified and reinforced with the examples in the registry. In the third chapter, social, economic and miral issues are emphasized.