Yoğun bakım hastalarında taburculuk sonrası yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of quality of life after discharge in intensive care patients
Yazar: YELİZ KARAKUŞ
Danışman: PROF. DR. DEMET AYDIN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç: Bu çalışmada anestezi yoğun bakımlarda yatan hastaların taburculuktan 3. ve 6.ay sonra yaşam kalitelerini değerlendirmeyi amaçladık. Çalışmamızda, hastaların yoğun bakımdan taburcu olduktan sonra yaşam kalitesindeki değişimi değerlendirmek, yaşam kalitesinin bozulmasının nedenlerini araştırmak ve bu nedenlerin içinde yoğun bakım şartlarının etkisini değerlendirmek bizler için temel hedeftir.

Yöntem: 1 Temmuz 2023- 31 Ekim 2023 tarihleri arasında "Anesteziyoloji ve Reanimasyon yoğun bakım ünitelerinde yatan, 18 yaşından büyük ve 24 saatten uzun süre yoğun bakımda tedavi altında kalan hastalar çalışmamıza dâhil edildi. Hastaların yoğun bakım kabulünde bazal ölçüm için SF-36 yaşam kalitesi ölçeği ve EQ-5D ölçeği uygulandı. Taburculuk sonrası 3.ay telefon ile ulaşılarak SF-36 ölçeği değerlendirildi. Taburculuk sonrası 6.ay telefon ile ulaşılarak EQ-5D ölçeği ve SF-36 ölçeği uygulandı. Elde edilen veriler istatistiksel olarak analiz edildi. 

Bulgular: Hastaların 48'inin (%48) travma sebebiyle, 21'inin (%21) postoperatif hasta olarak, 7'sinin (%7) sepsis, 24'ünün (%24) diğer nedenlerle yoğun bakım yatışı yapıldı. APACHE II skoru yüksek olan hastaların yoğun bakım kabulünde organ disfonksiyonunun daha fazla olduğu ve bu hastaların 3. ve 6.ay yaşam kalitesi ölçümlerinin daha düşük olduğu saptandı. Yapılan analizler sonucunda SF-36 tüm alt ölçeklerinde 3.ay ve 6.ay ölçümlerinin bazal değerlerden geride olduğu, ancak 6.ay ölçümlerinin 3.ay ölçümlerinden daha yüksek bulunduğu görüldü.  EQ-5D ölçeğinin 6.ay bazal değerlerden daha geride olduğu saptandı. VAS değerinin bazalden daha geride olduğu görüldü. Hastaların mekanik ventilatör ihtiyacının olması, yatış sürelerinin uzun olmasının parametreleri olumsuz etkilediği saptandı.

Sonuç: Yoğun bakımda yatış ve tedavi süreci hastaların yaşam kalitesini ciddi düzeyde olumsuz etkilemektedir. Hastaları taburculuk sonrası takip etmek, yaşam kalitesi normlarını değerlendirmek, gerekli yönlendirmeleri yaparak insanların hayatına olumlu dokunmak anlamında oldukça önem arz etmektedir.

Abstract:
Purpose: In this study, we aimed to assess the quality of life patients who were hospitalized in ICU of anesthesia 3 and 6 months after discharge. The main objektive of the study is to investigate the reasons for the decline in quality of life after patients discharged from the ICU.

Method: we conducted our study with patients who were hospitalized in Manisa Celal Bayar Univercity Hospital ICU between July 1,2023 and 
October 31, 2023. Patients aged 18 and older, who stayed in ICU for more than 24 hours included in the study. We recorded patients baseline measurements of SF-36 and EQ-5D on the day they were admitted to ICU. Three months after discharge, we contacted patietns by phone and administered SF-36 scale. Six months after discharge, we contacted patients by phone again and assessed both the SF-36 and EQ-5D scales. We statistically analyzed measurements and datas.

Results: It was determined that forty-eight percent of our patients were admitted to ICU due to trauma,twenty-one percent postoperatively, seven percent due to sepsis and twenty-four percent for other reasons. It was known that patients with a high APACHE II score have greater organ dysfunction when they admitted to ICU. And those patients quality of life measurements were lower. Analysis revealed that all subscales of SF-36 showed lower scores at the 3rd and 6th months compared to baseline values; however, the 6th months measurements were higher than 3th months. The VAS values was also determined to be lower than baseline measurements. It was observed that the need for mechanical ventilation and prolonged hospital stays negatively impacted these parameters.

Conclusion: Hospitalization and treatment process in ICU significantly affects patients quality of life. Identifying adaptation to daily life after discharge and providing necessary guidance to improve their daily skills is highly important.