Eğitsel oyunların zihinsel engelli bireylerin davranışları üzerine etkilerinin incelenmesi
Examination of the effect of educational games on behaviors of mentally handicapped individuals
Yazar: KUDDUSİ KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. AYDOĞAN SOYGÜDEN
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Davranış = Behavior ; Eğitsel oyunlar = Educational games ; Spor = Sports ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Bu çalışmanın amacı zihinsel engelli öğrenci 8 hafta uygulanan eğitsel oyun programının öğrencilerin davranışları üzerine etkisinin incelenmesidir. Bu amaçla çalışmaya 75. Yıl İstikbal Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğünde bakım ve koruma altında bulunan 8 kontrol 8 deney grubu olmak üzere 16 erkek zihinsel engelli öğrenci çalışmanın araştırma grubunu oluşturmaktadır.
Deney grubu öğrencilerine araştırmacı tarafından hazırlanan 8 haftalık eğitsel oyun programı uygulanırken; kontrol grubu öğrencilerine herhangi bir programa dâhil edilmemiştir. 8 haftalık eğitsel oyun programı haftanın 5 günü 45 dakikalık 2 etkinlik halinde uygulanmıştır. Araştırmada veri toplamak için uzmanlar ve araştırmacı tarafından hazırlanan 10 soruluk yarı yapılandırılmış gözlem formu oluşturulmuştur. Öğrenciler üzerinde etkilerini gözlemlemek için kurumda grup sorumlusu olarak çalışan grup anne ve baba bakıcıları tarafından gözlem formu doldurtulmuştur. Yarı yapılandırılmış gözlem formundan elde edilen veriler tematik ve içerik analizi yapılarak sonuçlar ortaya çıkarılmıştır. Gözlem formları analizi sonrasında dört alt boyut oluşturulmuştur. Bunlar; iletişim becerisi, sosyal uyum düzeyi, saldırganlık düzeyi ve ilişkilere yönelik tutum olarak tespit edilmiştir. Gözlem formlarından elde edilen verilerin sonucunda 8 haftalık eğitsel oyun programı eğitiminin öğrencilerin davranışları üzerinde olumlu etkidiği kanısına varılmıştır. 
Sonuç olarak eğitsel oyunların öğrencilerin üzerinde birçok kazanımı varken özellikle çocukların sosyalleşmesinde, uyum sağlamasında, özgüven duygusunun gelişmesinde ve özellikle belirli kuralları öğretmek için çok önemli bir yeri olduğu yadsınamaz bir gerçektir. Bu gerçeklikten yola çıkılarak zihinsel engellilere 8 hafta boyunca uygulanan eğitsel oyun programının öğrenciler üzerinde etkili olduğu iletişim becerilerinin arttığı, sosyal uyum düzeylerinin arttığı, ilişkilere yönelik tutumlarının olumlu yönde geliştiği ve özellikle saldırgan davranışlarının azaldığı görülmektedir. Engelli öğrencilere davranışları olumlu yönde etkilemesi ve kurallara uymasını sağlamasında sportif eğitsel oyunların öğrencilere uygulanması olumlu yönde etki edeceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelime: Zihinsel Engelli, Eğitsel Oyun, Spor, Eğitim

Abstract:
The aim of this study was to examinate the effect of 8 weeks educational game program on students' behaviors. For this purpose, the study group consisted of 16 mentally handicapped students, 8 control and 8 experimental male groups under the care and protection of 75. Yıl İstikbal Rehabilitation and Family Counseling Center.
While the 8-week educational game program prepared by the researcher was applied to the experimental group students; control group students were not included in any program. The 8-week educational game program was implemented in 2 activities of 45 minutes, 5 days a week. In order to collect data, a semi-structured observation form consisting of 10 questions was prepared by experts and researcher. In order to observe the effects on the students, the group mother and father carers working as group supervisors in the institution completed the observation form. The data obtained from semi-structured observation form were analyzed by thematic and content analysis and the results were obtained. Four sub-dimensions were formed after the analysis of observation forms. These; communication skills, social adaptation level, aggression level and attitude towards relationships. As a result of the data obtained from the observation forms, it was concluded that the 8-week educational game program training had a positive effect on the students' behaviors.
As a result, it is an undeniable fact that while educational games have many gains over students, they have a very important place especially in socializing of children, adaptation, developing self-confidence and especially teaching certain rules. Based on this reality, it is seen that the educational game program applied to the mentally disabled for 8 weeks is effective on students, their communication skills increase, their social adaptation levels increase, their attitudes towards relationships develop positively and their aggressive behaviors decrease. It is thought that the application of sportive educational games to the students will affect the behaviors positively to the disabled students and ensure that they comply with the rules.
Key Words: Mentally Handicapped, Educational Game, Sports, Education