Nuri Bilge Ceylan sinemasında karakterlerin sinematografik sunumları
The cinematographic presentation of characters in Nuri Bilge Ceylan's cinema
Yazar: RESUL SAKINMAZ
Danışman: DOÇ. DR. MERAL ÖZÇINAR
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Ceylan, Nuri Bilge = Ceylan, Nuri Bilge ; Karakter = Character ; Sinema = Cinema ; Sinematografi = Cinematography ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Nuri Bilge Ceylan, Türk Sineması'nda sinematografik anlatım yöntemi bakımından farklı bir yerde durur. Çünkü Ceylan'ın sinematografisi görsel-işitsel süreçleri kapsayan sentez bir estetik üsluba karşılık gelmektedir. Özellikle karakterlerin sunumu sırasında diğer göstergebilimsel imgeler ve kendine özgü sinematografi birbirini tamamlayarak anlamın oluşmasına olanak sağlar. Sinema filmlerinde karakterlerin sunumu esnasındaki sinematografik etki, senaryo ve dramatik yapı kadar önem taşır. Çünkü karakterlerin senaryo kuramı gereği kişilik duyguları, motivasyonları, doğrulukları, güç ve varlıkları ve tanınma biçimleri gibi konularda geçirdikleri değişim ve dönüşüm, filmlerde sinematografik olarak gösterilmektedir. Dolayısıyla sinematografi hem karakterlerin gelişimini gösteren hem de filmin anlam ağına direk olarak etki eden bir anlatım öğesi haline gelmektedir. David Bordwell ve Kristin Thompson, sinematografiyi "Çekimin Fotoğrafik Kapsamı", "Çekimin Çerçevesi" ve "Çekimin Süresi" olmak üzere üç temel kategori ile sınırlandırır. Bu çalışmada Bordwell ve Thompson'un sinematografik anlatı tasviri yöntem alınarak Nuri Bilge Ceylan sinemasındaki "Bir Zamanlar Anadolu'da" filminden "Savcı Nusret", "Kış Uykusu" filminden "Necla" ve "Ahlat Ağacı" filminden "Sinan" karakterinin sinematografik sunum biçimleri incelenmiştir. Böylece Nuri Bilge Ceylan sinemasının karakter sunumlarındaki sinematografik yöntemler bakımından farkı ortaya konmuştur.

Abstract:
In Turkish Cinema, Nuri Bilge Ceylan stands on a different position with regards to the cinematographic method of expression. Because Ceylan's cinematography corresponds to a synthesis aesthetic style that involves the audio-visual procedures. Especially during the presentation of characters, other semiotic images and the distinctive cinematography enable the formation of meaning completing each other. In movies, cinematographic effect during the presentation of characters is as essential as the script and the dramatic structure. Because of the transformation and changes characters go through on their senses of personality, motivations, righteousness, power and existence and the way of recognition due to the screenwriting theory are shown cinematographically in movies. Thus cinematography, for both showing the progress of characters and affecting the web of meaning of the movie directly, becomes an element for narration. David Bordwell and Kristin Thompson narrow down the cinematography on three basic categories as "Photographic Scope of the Shot", "Framing of the Shot" and "Duration of the Shot". In this study, following the description of cinematographic narration by Bordwell and Thompson, cinematographic presentations of the characters of Nuri Bilge Ceylan's cinema, Once Upon A Time in Anatolia's "Savcı Nusret", Winter Sleep's "Necla" and The Wild Pear Tree's "Sinan" are analyzed. Thus, the difference in approach of presentations of characters in Nuri Bilge Ceylan's cinema is put forward in recognition of the cinematographic methods.