Geriatrik diyabetik hastalarda nöropatik ağrı ve uyku kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of neuropatic pain and sleep quality in geriatric diabetic patients
Yazar: SİNEM NAYCİ
Danışman: PROF. DR. NİMET OVAYOLU
Sanko Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ağrı = Pain ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Geriatri = Geriatrics ; Nöropatiler = Neuropathies ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu çalışmada, geriatrik diyabetik hastalarda nöropatik ağrı ve uyku kalitesinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Tanımlayıcı nitelikte tasarlanan çalışmanın örneklemini Şırnak merkez ve Cizre ilçesinde bulunan devlet hastanelerine başvuran ayaktan veya yatan 65 yaş üstü, 69 diyabetik hasta oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında "tanıtıcı bilgi formu", "Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ)" ve "DN4 Nöropatik Ağrı Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde t, Mann Whitney U, Ki-kare, tek yönlü ANOVA,  Kruskal Wallis testleri ve basit regresyon analizi kullanılmıştır. Hastaların %43,5'inin 65-69 yaş aralığında olduğu, tokluk kan şekeri 300'den fazla olanların DN4 puanının, kan şekeri 140-200 olanlardan anlamlı derecede daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). HbA1c değerinin uyku ölçeği puanını etkilediği, HbA1c değeri 6 ve daha az olan hastalarla, 8 ve üzeri olan hastalar arasında kuvvetli bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ayrıca nöropati tanı süresinin DN4 puanı ve PUKİ puanlarıyla çok zayıf bir ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Hastaların PUKİ toplam puan ortalaması 10,3±3,8, DN4 puan ortalaması ise 5.26±1.421'dir. Bu sonuçlar doğrultusunda; hasta eğitimlerinde etkili bir glisemik kontrolün öneminin, nöropatik ağrı ve uyku kalitesi açısından vurgulanması, okuryazar olmayan hastaların eğitiminde uygun eğitim tekniklerinin kullanılması, diyabet farkındalığının uyku kalitesini olumsuz etkileyip etkilemediğine yönelik araştırmaların planlanması önerilebilir.

Abstract:
In this study, it was aimed to evaluate neuropathic pain and sleep quality in geriatric diabetic patients. The sample of the study, which was designed as descriptive, consisted of 69 diabetic patients over the age of 65 who applied to state hospitals in the center of Şırnak and in Cizre district. "Introductory information form", "Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI)" and "DN4 Neuropathic Pain Scale" were used to collect data. In the analysis of the data, t, Mann Whitney U, Chi-square, one-way ANOVA, Kruskal Wallis tests and simple regression analysis were used. It was determined that 43.5% of the participants participating in the study were in the age range of 65-69, and those with a postprandial blood sugar of more than 300 had a significantly higher DN4 score than those with a blood sugar of 140-200 (p<0.05). It was determined that the HbA1c value affected the sleeps cale score, and there was a strong correlation between patient swith an HbA1c value of 6 or lessand patients with an HbA1c value of 8 and above. In addition, it was determined that the duration of neuropathy diagnosis was very weakly correlated with DN4 score and PUKİ scores. The mean PUKI score of the patients was 10.3±3.8, and the mean DN4 score was 5.26±1.421. In line with these results; It can be recommended to emphasize the importance of effective glycemic control in patient education in terms of neuropathic pain and sleep quality, to use appropriate education techniques in the education of illiterate patients, and to plan researches on whether diabetes awareness negatively affects sleep quality.