2018 coğrafya dersi öğretim programı ve coğrafya ders kitaplarının su tasarrufu açısından değerlendirilmesi
Evaluation of 2018 geography lesson teaching program and geography textbooks in terms of water saving
Yazar: TUNA DOĞAN
Danışman: PROF. DR. ÜLKÜ ESER ÜNALDI
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Coğrafya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Coğrafya = Geography ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Su vazgeçilmez yaşam kaynağıdır. Dünya nüfusunun artması, küresel ısınmaya bağlı olarak gerçekleşen iklim değişiklikleri ve yeryüzündeki su kaynaklarının tasarruftan uzak kullanımı suyla ilgili sorunların ortaya çıkmasına neden olmuştur. Günümüzde su talebi, sınırlı kaynakların karşılayamayacağı kadar fazladır. İnsanlar ve suya ihtiyacı olan diğer canlılar, su kirliliği, yetersiz su miktarı hatta suya ulaşamamak gibi hayati öneme sahip problemler yaşamaktadır. Su azdır ve bilinçsiz kullanım tehlikesi vardır; dolayısıyla su   tasarrufu çok önemlidir. Suyun tasarruflu kullanılması bilinci ancak eğitimle kazandırılır. Bu araştırmanın amacı, 2018 Coğrafya Dersi Öğretim Programı ile 9-10-11-12. sınıf coğrafya ders kitaplarının, su tasarrufu konusu açısından değerlendirilmesidir. Çalışmada araştırma modeli olarak nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Bu kapsamda öğretim programı, tüm sınıf düzeylerindeki ders kitapları ve kazanımları incelenerek su tasarrufu konusuna yer veriliş biçimi belirlenmiştir. Verilerin analizinde betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda öğretim programı içinde dolaylı olarak su tasarrufu konusuna yer veren unsurlar ve onların ilgili bölümleri belirlenmiştir. Ders kitapları boyutunda su tasarrufu konusu dolaylı olarak 9,10,11.sınıfta belirli ünitelerin alt başlıklarında gözlenmiştir. 12.sınıf ders kitabında bir ünitede dolaylı olarak, başka bir ünitede ise doğrudan su tasarrufu konusuna ulaşılmıştır. Coğrafya dersi kazanımlarında, doğrudan su tasarrufu konusu ile ilgili bir kazanıma ulaşılamamıştır; ancak kazanımlar içinde dolaylı olarak su tasarrufu konusuyla ilişki kurulabilecek kazanımlar ders kitabı içinde bulundukları yer ve program içindeki oranları belirlenmiş ayrıca, veri tablolaştırılmıştır. Su tasarrufu konusunun öneminden dolayı araştırma sırasında basın yayın organlarına yoğun bir şekilde yansıyan haberler, araştırmanın ekler bölümünde kronolojik olarak sıralanan fotoğraflarla verilmiş, böylece araştırmayla birlikte coğrafya eğitiminin öneminin farkındalığına ve materyallerine katkı sağlanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgularla coğrafya eğitimine ve araştırmacılara birtakım önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Water is an indispensable source of life. The increase in the world's population, climate changes due to global warming and the use of water resources away from savings have led to the emergence of water-related problems. Today, the demand for water is too high for limited resources to meet. Humans and other creatures that need water experience vital problems such as water pollution, insufficient amount of water and even not being able to reach water. Water is scarce and there is a danger of unconscious use; Therefore, water conservation is very important. Consciousness of using water sparingly can only be gained through education. The purpose of this research is to study 9-10-11-12 with the 2018 Geography Course Curriculum. The aim of this study is to evaluate the geography textbooks in terms of water conservation. In the study, document analysis method, one of the qualitative research methods, was used as a research model. In this context, the teaching program, textbooks at all grade levels and their achievements were examined and the way in which the subject of water saving was included was determined. Descriptive analysis method was used in the analysis of the data. As a result of the research, the elements that indirectly include the subject of water saving in the curriculum and their relevant sections have been determined. In terms of textbooks, the subject of water saving was indirectly observed in the sub-headings of certain units in the 9th, 10th, 11th grades. In the 12th grade textbook, the subject of water saving was reached indirectly in one unit and directly in another unit. In the geography lesson outcomes, an acquisition directly related to the subject of water saving could not be reached; however, among the achievements, the place in the course book and the proportions of the achievements that can be indirectly related to the subject of water saving have been determined, and the data has been tabulated. Due to the importance of water conservation, the news that was heavily reflected in the media during the research was given with the photographs listed chronologically in the appendices of the research, thus contributing to the awareness of the importance of geography education and its materials with the research. With the findings obtained in the research, some suggestions were made to geography education and researchers.