hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
19. yüzyıl Batı Anadolu kırsalında ekonomik yapı ve nüfus dinamikleri karşılaştırması
A comparative study on economic structures and demographic dynamics across rural settlements in nineteenth-century Western Anatolia
Yazar: MUSTAFA SELMAN SATILMIŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İRFAN KOKDAŞ
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Yerel tarih = Local history

Özet:
19. yüzyıl ortalarında derlenen temettuat ve nüfus defterlerine dayanan bu tez,  Afyon Platosu'ndan Menderes Ovası'na kadar uzanan geniş Batı Anadolu sahasındaki  kırsal yerleşimlerin sosyo-ekonomik ve demografik yapılarını incelemektedir. Çalışma 19. yüzyıl Batı Anadolu köylerinin hane yapısı ve aile büyüklüğü bakımından asla homojen bir yapıda olmadıklarını iddia ederken, batıdaki Kula-Aydın köylülerinin  aile büyüklüğünün doğudakilere nazaran daha küçük olduğunu gözlemlemiştir. Her ne kadar tarih yazımında Batı Anadolu sahası üzüm, pamuk ve zeytin gibi piyasa ürünleri sayesinde Osmanlı'nın dünya ticaret pazarlarına eklemlenen en önemli merkezlerinden biri olarak resmedilse de hububat ekimi bölgenin tarımsal ekonomisinde hâkim olmayı sürdürmektedir. Arpaz köylerinde pamuk en önemli piyasa ürünü olarak ön plana çıkarken Kula, Simav ve Çöleabad köyleri de üretimlerini tütün, palamut ve haşhaşla farklılaştırmışlardı. Çalışma ayrıca 19. yüzyılın ortalarında bölgenin tümünün hayvan ve toprak sahipliği hususlarında büyük bir eşitsizliğe sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Hayvan ve ekili arazilerin belirli ellerde toplanması köylüleri ekstra kazanç kapısı olarak tarım dışı sektörlere sevk etmişe benzemektedir.

Abstract:
Based on the income and population registers of the mid-nineteenth century, the thesis explores the socio-economic and demographic structures of rural settlements in wide agricultural territory of Western Anatolia, stretching from the Meander plain to the Afyon plateau. The study suggests that household structures and family sizes across villages were by no means uniform in nineteenth-century Western Anatolia, whereas the western zones from Kula to Aydın had smaller families than those in 
eastern zones. Although Western Anatolia has been depicted in historiography as one of the Ottoman epicenters for the integration of agricultural economy into the global commercial circles thanks to cash crops like raisin, cotton and olive, cereal cultivation continued to dominate agricultural production in the area. Although cotton appeared as one of the central cash crops in Meander villages, agriculture in the eastern settlements around Kula, Simav and Çöleabad diversified with tobacco, acorn and opium. The study also shows that the region experienced a greater degree of inequality in terms of land and animal ownership around the mid-nineteenth century. The concentration of land and animals in a very few hands went hand in hand with the spread of sharecropping. Due to major socio-economic obstacles to acquiring land, villagers seem to have been engaged in non-agricultural sectors to earn extra income.
İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi sr0071-1 numarada kayıtlı şiir mecmuası'nın transkripsiyonlu metni ve MESTAP'a göre tasnifi
The transcribed text of the poem magazine registered as sr0071-1 in Istanbul Research Institute Library and the classification according to the MESTAP
Yazar: ESİN AKUN
Danışman: PROF. DR. ÖMÜR CEYLAN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Klasik Türk edebiyatının en önemli kaynaklarından biri de mecmualardır.
Yazıldığı devrin sosyal durumuna ışık tutması, dönemin edebî zevkini yansıtması
bakımından edebiyat tarihi için büyük önem arz etmektedir.
Bu çalışmada, İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi SR0071-1
numarada kayıtlı şiir mecmuası incelenmiştir. Mecmualar hakkında kısaca bilgi
verildikten sonra incelenen mecmua hakkında çeşitli veriler sunulmuştur.
"Mecmuaların Sistematik Tasnifi Projesi (MESTAP)" dahilinde hazırlanan çalışma,
çeviri yazı alfabesi ile günümüz harflerine aktarılmış ve manzumelerin mevcut
akademik çalışmalarla karşılaştırılması yapılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Klasik Türk Edebiyatı, Mecmua, Şiir Mecmuaları,
MESTAP

Abstract:
One of the most important sources of classical Turkish literature is journals. It
is of great importance for the history of literature in terms of shedding light on the
social situation of the period in which it was written and reflecting the literary taste
of the period.
In this study, the poem registered as İstanbul Research İnstitute Library
SR0071-1 is evaluated. After giving brief information about magazines, a variety of
data has been given about the magazine in question. The research done according to
the Project of Systematic Classification of Magazines (MESTAP) is translated into
current alphabet with translation writing alphabet and the comparison of the poems
are done according to the required academic studies.
Keywords: Classical Turkish Literature, Journal, Poetry, MESTAP
İslam hukuku açısından haram aylar
Haram months in terms of Islamic law
Yazar: KAZIM HARUN BAĞCI
Danışman: DOÇ. DR. AHMET AYDIN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Kameri takvimin recep, zilkade, zilhicce ve muharrem aylarından oluşan haram aylar, Allah'ın gökleri ve yerleri yarattığı günkü yazgısında bulunan saygın zaman dilimleridir. Haram ayların İslam hukuku açısından araştırılacağı çalışmamızda giriş kısmında kavramsal çerçeve çizilecektir. Araştırma iki bölümden oluşacaktır. İlk bölümde oruç, hac, umre, kurban ve namaz gibi ibadetlerle haram ayların ilişkisi anlatılıp haram ayların kişinin kulluk bilincine olan etkisi irdelenecektir.
İkinci bölümde haram aylar, insan ilişkileri (muamelat), ceza (ukubat) ve savaş hukuku açısından araştırılacaktır. Haram aylarda insanın zulüm ve kötülüklerden sakınmasıyla ilgili değerlendirmeler üzerinde durulacaktır. İkinci bölüm içerisinde haram ayların önemi, değeri, şiar oluşu ile ilgili ayetler ve yorumlar aktarılacaktır. Bu aylarda işlenen suçlara yönelik cezaların artırılması ile ilgili görüşler paylaşılacaktır. Haram aylar ile savaş hukuku arasındaki irtibatın tarihi seyrine kısaca değinilip İslam sonrası savaş yasağının devam edip etmediği ile ilgili ihtilaf izah edilecektir.
Sonuç kısmında haram aylar hakkında günümüze yönelik değerlendirmelerde bulunulacaktır. Bilhassa zulüm, suç ve çatışmaların engellenmesi, devam eden savaşların ateşkes ile ara verilmesine yönelik haram ayların etkisi üzerinde durulacaktır.

Abstract:
The haram months of the lunar calendar, consisting of the months of rajab, dhu al-qa'da, dhu'l-hijjah and muharram, are respectable time periods in the destiny of Allah on the day He created the heavens and the earth. In our study, in which the haram months will be researched in terms of Islamic law, the conceptual framework of the haram months will be drawn in the introduction. The research will consist of two parts. In the first part, the relationship between worships such as fasting, pilgrimage, umrah, sacrifice and prayer and the haram months will be explained and the effect of the haram months on one's servitude consciousness will be examined.
In the second part, the haram months will be investigated in terms of human relations (muamelat), punishment (ukubat) and the law of war. Evaluations about people's avoidance of cruelty and evil in the haram months will be emphasized. In the second part, the verses and comments about the importance, value, and the formation of the haram months will be given. Opinions will be shared on increasing the penalties for crimes committed in these months. The historical course of the connection between the haram months and the law of war will be briefly mentioned and the conflict about whether the post-Islamic war prohibition continues or not will be explained.
In the conclusion part, current evaluations will be made about the haram months. In particular, the effects of the haram months for the prevention of persecution, crime and conflicts, and the ceasefire of the ongoing wars will be emphasized.
Mesleklerarası klinik öğrenme ortamı envanteri geçerlik ve güvenirliği
Measuring students perceptions of interprofessional clinical placements: development of the interprofessional clinical placement learning environment inventory
Yazar: ABDULHAKİM KURT
Danışman: DOÇ. DR. MELİKE ERTEM
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Araştırmanın amacı, Mesleklerarası Klinik Öğrenme Ortamı Envanteri'nin Türkçe Geçerlik Ve Güvenirliğinin değerlendirilmesidir. 
Gereç-Yöntem: Metodolojik türdeki bu araştırmanın örneklemini İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesinde öğrenim gören 109 öğrenci, Hemşirelik bölümünde öğrenim gören 159 öğrenci, Fizyoterapi ve Rehabilitasyon bölümünde öğrenim gören 131 öğrenci toplamda 399 lisans öğrencisi oluşturmuştur. Veriler; Cronbach alfa, test-tekrar test, madde korelasyonu, kapsam geçerlik indeksi, açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: "Mesleklerarası Klinik Öğrenme Ortamı Envanteri" Kapsam Geçerlik İndeksi .862 olarak belirlenmiş, açıklayıcı faktör analizi sonucunda ise 21 madde ve dört alt boyutlu bir ölçek yapısı elde edilmiştir. Toplam madde korelasyonları .493 ile .871  arasında değerler almaktadır. Ölçeğin Cronbach alfa katsayısı ölçek toplamı için .903 olarak saptanmıştır.  Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) indeksi .890 p=.000 olarak belirlenmiştir.
Sonuç: Ölçeğin Türkçe versiyonu, 21 madde ve dört alt boyutlu bir yapıya sahiptir. Ölçeğin, mesleklerarası klinik öğrenme ortamını değerlendirmede lisans öğrencilerine yönelik sağlık profesyonelleri tarafından kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir araç olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Aim: The aim of the study is to evaluate the Turkish validity and reliability of the Interprofessional Clinical Learning Environment Inventory.
Materials-Methods: This methodological study's sample was consisted of 109 students studying at İzmir Katip Çelebi University Faculty of Medicine, 159 students studying at Nursing Department, 131 students studying at Physiotherapy and Rehabilitation Department, a total of 399 undergraduate students. Data were analyzed by Cronbach's alpha, test-re test, item correlation, content validity index, explanatory and confirmatory factor analysis.
Results: The Content Validity Index of the "Inventory of Interprofessional Clinical Learning Environment" was determined as .862, and according to the explanatory factor analysis result, a scale structure with 21 items and four sub-dimensions was obtained. Total item correlations take values between .493 and .871. The scale's Cronbach's alpha coefficient was determined as .903 for total scale. The Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) index was determined as .890 p=.000 
Conclusion: The Turkish version of the scale has 21 items and four sub-dimensions. It is a valid and reliable scale which can be used by health professionals for undergraduate students in evaluating the interprofessional clinical learning environment.
Ratlarda oral mukoza yara iyileşmesinde N-asetilsistein ve L-karnitinin etkilerinin histolojik olarak incelenmesi
Histological investigation of the effects of N-acetylcysteine and L-carnitine on oral mucous wound healing in rats
Yazar: GİZEM GÜVENÇ
Danışman: PROF. DR. GÜLTEN KAVAK
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Çalışmamızda, güçlü antioksidan özellikleriyle öne çıkan N-Asetilsistein ve L- Karnitinin ratlarda sert damak mukozasında 5 mm punch biyopsi ile oluşturulan yara modelinde iyileşmeye etkileri incelenmiştir. 64 adet Wistar cinsi rat 4 ana gruba ayrılmıştır. Grup 1 kontrol grubu olup cerrahi sonrası herhangi bir ajan almamıştır. Grup 2'ye N-Asetilsistein 150 mg/kg/gün, Grup 3'e L-Karnitin 100 mg/kg/gün, Grup 4'e N-Asetilsistein 150 mg/kg/gün ve L-Karnitin 100 mg/kg/gün intraperitoneal olarak uygulanmıştır. Her grup kendi içerisinde 5. ve 10. günlerde sakrifikasyon için ikiye
ayrılmıştır. Histolojik incelemeler
Hematoksilen-Eozin ve
Masson-Trikrom
boyamaları yapılmış, sonuçlar
fotoğraflar üzerinden
yorumlanmıştır.
İmmünohistokimyasal incelemede, α-SMA ve FGF-2 ekspresyonları istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Sonuç olarak gruplar arasında histolojik ve immünohistokimyasal incelemelerde göze çarpan bir fark görülmemiştir. Defektin sert damakta olması ve ratların beslenmesi sırasında sürekli mekanik travmaya maruz kalmasının önemli bir dezavantaj yarattığı ve iyileşmenin net şekilde görülmesi için daha uzun bir süre gerektiği sonucuna varılmıştır.
Anahtar kelimeler: oral mukoza, yara iyileşmesi, N-Asetilsistein, L-Karnitin

Abstract:
In our study, the effects of N-Acetylcysteine and L-Carnitine, which stands out with its strong antioxidant properties, on the healing of the wound model created by 5 mm punch biopsy in the hard palate mucosa of rats were investigated. 64 Wistar breed rats were divided into 4 main groups. Group 1 was the control group and did not receive any agent after surgery. Group 2 N-Acetylcysteine 150 mg/kg/day, Group 3 L-Carnitine 100 mg/kg/day, Group 4 N-Acetylcysteine 150 mg/kg/day and L- Carnitine 100 mg/kg/day was administered intraperitoneally. Each group was divided into two for sacrification on the 5th and 10th days. Histological examinations were made with Hematoxylin-Eosin and Masson-Trichrome staining, and the results were interpreted on photographs. In immunohistochemical examination, α-SMA and FGF- 2 expressions were evaluated statistically. As a result, no remarkable difference was observed between the groups in histological and immunohistochemical examinations. It was concluded that the defect on the hard palate and the rats being exposed to continuous mechanical trauma during feeding create a significant disadvantage and a longer time is required for the healing to be seen clearly.
Keywords: oral mucosa, wound healing, N-Acetylcysteine, L-Carnitine
Çeşitli müzik türlerinin acil servis sağlık çalışanlarının anksiyete durumu üzerinde etkisi
The effect of various music TYPES on the anxiety status of emergency service workers
Yazar: FURKAN KÜÇÜKGÜL
Danışman: DOÇ. DR. UMUT PAYZA ; DR. OSMAN SEZER ÇINAROĞLU
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Anksiyete = Anxiety ; Doktorlar = Physicians ; Hemşireler = Nurses ; Müzik = Music ; Müzik türü = Sorts of music ; Sağlık personeli = Health personnel

Özet:
Bu çalışmanın amacı; Acil Serviste çalışan sağlık çalışanlarının anksiyete 
durumları üzerinde müziğin ve/veya müzik çeşitlerinin etkilerini incelemektir.
 Çalışmamıza belirli bir yaş grubu esas alınmadan 70 kişilik bir grup dahil 
edilmiştir. Bu gruba intörn doktorlar,asistan hekimler,uzman hekimler ve 
hemşireler dahil edilmişir. 
 Çalışmanın başında her katılımcaya durumsal anksiyeteyi ölçümü için
STAI-1 ölçeği dağıtılmıştır. Sonrasında katılımcılara daha önceden 
belirlediğimiz müzik türlerinden (Klasik Türk Müziği-Klasik Batı Müziği-Klasik 
Uzak Doğu Müziği) dinletilmiş, müzik uygulaması akabinde STAI-1 ölçeği 
tekrar uygulanmış ve anksiyete düzeyinde değişme olup olmadığı 
değerlendirilmiştir.
 Gönüllüer üzerinde yaptığımız bu çalışmayla dinlettiğimiz müziklerin acil 
sağlık çalışanları üzerinde anksiyeteyi anlamlı şekilde düşürdüğü görülmüştür 
lakin müzik çeşitlerinin birbiri üzerinde üstünlüğü bulunmamaktadır. Burdan 
yaptığımız çıkarım müziğin dil,din,etnik köken üzerinde bir durum olduğu bu 
tarz yargılardan bağıumsız olduğudur. Toplumlara kendi kültürü dışında kendi 
dili dışında dinlettiğimiz müziklerin anksiyete üzerinde olumlu etki sağladığıdır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effects of music and/or types of 
music on the anxiety levels of healthcare professionals working in the 
emergency department.
 A group of 70 participants, including interns, resident physicians, 
specialists, and nurses, was included in the study without considering a specific 
age group. 
 At the beginning of the study, the STAI-1 scale was distributed to each 
participant to measure situational anxiety. Then, the participants were played 
music genres that were previously determined (Turkish Classical Music, 
Classical Western Music, Classical Far Eastern Music), and after the music 
intervention, the STAI-1 scale was applied again to evaluate whether there was a 
change in anxiety levels.
 With the study we conducted on volunteers, it has been observed that the 
music we played reduced anxiety significantly among emergency healthcare 
workers, but there is no superiority of one type of music over another. From this 
inference, it can be concluded that music is independent of factors such as 
language, religion, and ethnic origin. The positive effects of playing music from 
outside their own culture on anxiety levels have been observed
Netflix belgesellerinde Latin Amerika siyasi tarihi
The political history of Latin America in Netflix documentaries
Yazar: İREM ÖZYÜREK
Danışman: PROF. DR. CENK DEMİRKIRAN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Medya ve İletişim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television
Dizin: Belgesel film = Documentary film ; Belgeseller = Documentaires ; Kamu diplomasisi = Public diplomacy ; Latin Amerika ülkeleri = Latin American countries ; Medya = Media ; Netflix = Netflix ; Yeni medya = New media ; İnternet protokulü televizyonu = Internet protocol television

Özet:
Netflix, günümüzde yaygın bir şekilde kullanılan dijital platformlardan, OTT TV formatının en popüler örneklerinden biridir. Platform, çeşitli ülkelerden farklı türlerde birçok içeriğin yapımını üstlenmektedir. Bu çalışmada, Netflix'in yapımını üstlendiği Latin Amerika ile ilgili belgesel filmler, söylem analizi yöntemiyle incelenmiştir. Tür olarak belgeselin seçilme nedeni, yarattığı gerçeklik algısıdır. Latin Amerika ülkeleri, kıtanın keşfiyle birlikte uzun yıllar süren pek çok mücadele yaşamıştır. Bu mücadeleler esnasında Latin Amerika ülkelerinde yaşanan karışıklıkları  ideolojik bir tehdit olarak değerlendiren ABD, ülkelerin hem iç işlerine hem de dış ilişkilerine müdahalelerde bulunmuştur. Bu çalışmanın amacı, ABD merkezli bir platform olan Netflix'in söz konusu ülkelere olan bakış açısını anlamak ve bu bakış açısının ABD'nin bakış açısı ile paralellik gösterip göstermediğini araştırmaktır.
Çalışmada Latin Amerika ülkelerinden Küba, Uruguay ve Brezilya'da yaşanan siyasi süreçler, Netflix yapımı belgeseller ışığında tartışılmaktadır.

Abstract:
Netflix is one of the most popular examples of the OTT TV format, among the widely used digital platforms today. The platform undertakes the production of many different types of content from various countries. In this study, documentary films about Latin America which have been produced by Netflix, were examined by discourse analysis method. The reason for choosing documentary is the perception of reality which created by the genre. With the discovery of the continent, Latin American countries have experienced many struggles for many years. During these struggles, the USA considered the complexities in Latin American counties as an ideological threat, and intervened both in the internal affairs and foreign relations of the countries. The purpose of this study is to understand Netflix's perspective on the countries in question and explore this perspective whether it is in line with the US perspective, since Netflix is a US-based platform.
In the study, the political processes in Cuba, Uruguay and Brazil, which are Latin American countries, are discussed in the light of Netflix-produced documentaries.
Sinemada anlatı yapısı ve mitolojik öğeler: Guıllermo Del Toro sineması örneği
Narrative structure and mythological element in cinema: The example of Guillermo Del Toro cinema
Yazar: HİLAL YURTSEVER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜMİT AYDOĞAN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Medya ve İletişim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Anlatı = Narrative ; Arketip = Archetype ; Kolektif bilinçdışı = Collective unconscious ; Mitler = Myths ; Mitoloji = Mitology ; Sinema = Cinema ; Toro, Guillermo Del = Toro, Guillermo Del

Özet:
Mitoloji ilk uygarlıklardan itibaren varlığını sürdüren en eski disiplin olarak hala toplumların bilinçdışına etki etmektedir. Mitler ait oldukları toplumların yaşamsal düzenini ve temelinde dünya görüşlerini yansıtabilir. Bu yaratılan sözlü kültür ürünü mitler; din, ideoloji, gelenekler ve sanat ile iç içe bir yapıdadır. 
       
Sinema da içinde üretildiği toplumdan izler taşıyabilmektedir. Film türlerinden fantastik tür ile kendine sağlam bir yer edinmesiyle mitolojik hikayeler bu filmlere hem ilham olabilir hem de mitleri yeniden üretilmesi kaynak olabilmektedir. Bundan dolayı bu çalışmada da hikayelerini fantastik tür ile harmanlayıp sinema perdesine aktaran yönetmen Guillermo Del Toro'nun filmlerine daha yakın bakma imkanıyla analiz edilmiş anlatı yapısında mitolojik öğeler ve yer alan arketipler incelenmiş ve yorumlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: kolektif bilinçdışı, arketip, mitoloji, fantastik sinema, mit, mitolojik anlatı yapısı, mitolojik öğe

Abstract:
Mythology, as the oldest discipline that has been in existence since the first civilizations, still affects the unconscious of societies. Myths can reflect the vital order of the societies to which they belong and, on their basis, their worldview. Myths, the product of this created oral culture, are intertwined with religion, ideology, traditions and art.
Cinema can also carry traces of the society in which it is produced. Mythological stories can be both an inspiration for these films and a source for reproducing myths, as they have gained a firm foothold with the fantastic genre from the film genres. Therefore, in this study, mythological elements and archetypes in the narrative structure have been analyzed and interpreted with the opportunity to take a closer look at the films of director Guillermo Del Toro, who blended his stories with the fantastic genre and transferred them to the cinema.
Keywords: collective unconscious, archetype, mythology, fantastic cinema, myth, mythological narrative structure, mythological element