Meclis-i Mebusan'ın çalışmaları (1914-1918)
The Ottoman Parliament's activities (1914-1918)
Yazar: İSMAİL KANDİL
Danışman: PROF. DR. IŞIL ÇAKAN HACIİBRAHİMOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Dünya Savaşı I = World War I ; Kanun-i Esasi = Kanun-i Esasi ; Meclis-i Mebusan = Ottoman Parliament ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Parlamento = Parliament ; Siyasi tarih = Political history ; Türk siyasi tarihi = Turkish political history ; İttihat ve Terakki = Union and Progress Society

Özet:
Bu tez, 1914 Meclis-i Mebusanı'nı inceleyen bir Türk Parlamento Tarihi çalışmasıdır. 1914 Meclis-i Mebusanı, II. Meşrutiyet döneminin 3. devresidir. Bu devre İttihat ve Terakki'nin ülkeye tam anlamıyla egemen olduğu siyasal sürecin parlamento ayağını simgelemektedir.
İttihat ve Terakki,  1914 Meclis-i Mebusanı olarak anılan ve Birinci Dünya Savaşı'na denk gelen dönemde; başta askeri, adli, iktisadi olmak üzere pek çok hukuki düzenleme yapmıştır. Meclis-i Mebusan'da gerçekleştirilen düzenlemeler içerisinde; Kanun-ı Esasi değişiklikleri, askeri, adli ve laik hukuka ilişkin kanunlar ön plana çıkmaktadır. İktisadi anlamda ise; Kapitülasyonların kaldırılması ve Teşvik-i Sanayi kanunlarının yanı sıra savaşın meydana getirdiği mali sorunları ortadan kaldıracak düzenlemeler yapılmıştır.
Tez; Meclis-i Mebusan'ın 1914-1918 yılları arasındaki çalışmalarını, Meclis'in hangi hukuksal yapıdan meydana geldiğini, mebus aritmetiğinin yasama dönemlerine göre oluşumunu incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca Birinci Dünya Savaşı yıllarında ülkenin karşılaştığı sorunlara Meclis-i Mebusan özelinde bakmaya çalışılmış; mebusların yasama faaliyetine katılımları, hükümet ile ilişkilerine ışık tutulmasına gayret gösterilmiştir.

Anahtar kelimeler: 1914 Meclis-i Mebusanı, İttihat ve Terakki, Birinci Dünya Savaşı, Türk Parlamento Tarihi, Kanun-ı Esasi

Abstract:
This thesis is a study on Turkish Parliamentary History focusing on the Chamber of Deputies (Turkish: Meclis-i Mebusan) founded in 1914. The Chamber of Deputies of 1914 marks the third phase of the Second Constitutional Era (İkinci Meşrutiyet Dönemi). It reflects the parliamentary nature of this political period during which the Committee of Union and Progress (İttihat ve Terakki Cemiyeti) exerts total control over the country.
The Committee of Union and Progress made numerous legal arrangements regulating particularly military, juridical, and economic matters during the period which is characterized by the Chamber of Deputies of 1914, and which coincides with the First World War. Among the changes brought about by the Chamber of Deputies, the arrangements made on the Ottoman Constitution of 1876 (Turkish: Kanun-i Esasi), the laws regulating military, juridical, and secularistic issues take the center stage. As for the efforts in economics, the capitulations were abolished, the Law for the Encouragement of Industry (Turkish: Teşvik-i Sanayi Kanunu) was introduced and other new regulations were issued to relieve the financial problems created by the war.
This thesis aims to analyze the actions taken by the Chamber of Deputies between 1914 and 1918, the legal structure of this chamber, and the distribution of deputies as regards to each legislative session. Furthermore, the issues the country was facing were evaluated from the specific viewpoint of the Chamber with an effort to shed light upon the deputies' participation in legislative activities and their relations with the government.

Keywords: Chamber of Deputies of 1914, Committee of Union and Progress, First World War, Turkish Parliamentary History, The Ottoman Constitution of 1876