Orta Karadenizde avlanan istavrit (Trachurus trachurus L., 1758) balığının üreme özellikleri ve popülasyon parametrelerinin belirlenmesi
The determination of population parameters and reproduction characteristics of horse mackerel (Trachurus trachurus L., 1758) caught in the Middle Black Sea
Yazar: FERHAT KALAYCI
Danışman: PROF.DR. OSMAN SAMSUN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
ivORTA KARADEN Z'DE AVLANAN STAVR T (Trachurus trachurus L., 1758)BALIĞININ ÜREME ÖZELL KLER VE POPULASYONPARAMETRELER N N BEL RLENMESÖZETBu çalışmada, Orta Karadeniz'de Ocak 2003-Ocak 2004 tarihleri arasında avlananistavrit (Trachurus trachurus L., 1758)'in yaş, boy ve ağırlık kompozisyonu, cinsiyetoranı, büyüme parametreleri, yumurtlama mevsimi, ilk üreme boyu, fekondite ve gonadhistolojisi incelenmiştir. stavrit örnekleri bölgede ticari avcılık yapan gırgır, dip trolü,ortasu trolü, uzatma ağları ve olta ile yakalanan balıklardan alınmıştır.Seçilen 4 istasyondan aylık olarak toplam 6035 adet örnek elde edilmiştir.stavritlerin boyları 6,7 cm ile 19,8 cm arasında değişmiştir. 0-4 yaş grupları arasındakibireylerin %37,46'sı dişi, %42,42'i erkek ve %20,12'si ise cinsiyeti belirlenemeyenbireylerden oluşmuştur. Erkek ve dişilerde 2 yaş grubu baskın bulunmuştur.Büyüme pozitif allometrik olarak belirlenmiştir. Otolitlerden tahmin edilen yaşverilerinden hesaplanan Von Bertalanffy büyüme parametreleri, Lâ=24,12 cm, k=0,170,t0=-2,532 olarak belirlenmiştir.lk cinsi olgunluk boyu, dişi ve erkekler için sırasıyla 12,4 cm ve 13,0 cm olarakbelirlenmiştir. stavritlerin yumurtlama dönemi mayıstan ağustosa kadar devametmekte, temmuz ayında ise en yüksek orana ulaşmaktadır. Gravimetrik yöntemkullanılarak elde edilen toplam fekondite, ortalama 31878Â±1905 adet yumurta olaraktahmin edilmiştir. Ovaryum gelişimi ile ilgili yapılan histolojik çalışmayla farklı gelişimaşamaları tanımlanmıştır.Anahtar Kelimeler: stavrit Balığı (Trachurus trachurus L., 1758), PopulasyonParametreleri, Üreme Özellikleri, Gonad Histolojisi, Karadeniz.

Abstract:
vTHE DETERMINATION OF POPULATION PARAMETERS ANDREPRODUCTION CHARACTERISTICS OF HORSE MACKEREL (Trachurustrachurus L., 1758) CAUGHT IN THE MIDDLE BLACK SEAABSTRACTIn this study, age, length and weigth composition, sex ratio, growth parameters,spawning season, length at first sexual maturity, fecundity and gonad histology wereinvestigated of horse mackerel (Trachurus trachurus L., 1758) which caught in themiddle Black Sea between January 2003 and January 2004. Samples of horse mackerelwere collected from commercial purse seines, bottom trawls, mid-water trawls, gill netsand line in the regions.A total of 6035 specimens were sampled from four stations by monthly. Totallength of horse mackerel ranged from 6.7 cm to 19.8 cm. The percentage of female was37.46%, male 42.42% and juveniles 20.12% of specimens which ranged between agegroup 0-4. The age group of 2 year was dominant in the pooled data.The growth of horse mackerel was determined as positive allometric. The age dataestimated from otolith reading were calculated the growth parameters of the VonBertalanffy which were determined Lâ=24.12 cm, k=0.170 and t0=-2.532.Length at first maturity for female and male were estimated 12.4 cm and 13.0 cm,respectively. Spawning of horse mackerel occurs during May to August, the higest ratein June. The total fecundity was estimated at 31878Â±1905 eggs for gravimetric method.From the histological study of ovary development a number of distinct developmentalstages were delineated.Anahtar Kelimeler: Horse mackerel (Trachurus trachurus L., 1758), PopulationParameters, Reproduction Characteristics, Gonad Histology, Black Sea.