Bir levrek (Dicentrarchus labrax) populasyonu için uygun ıslah programının oluşturulması
Optimization of a breeding program for european sea bass (Dicentrarchus labrax)
Yazar: EMEL ÖZCAN GÖKÇEK
Danışman: PROF. DR. ŞAHİN SAKA ; YRD. DOÇ. DR. MÜGE HEKİMOĞLU
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu tez çalışması, Avrupa levreği (Dicentrarchus labrax) için Türkiye'deki ticari üretim koşullarına en uygun (optimum) ıslah tasarımı oluşturulması amacıyla yapılmıştır. Çalışmada levrek için büyüme ve larval yaşama oranının arttırılması amacıyla bir stokastik (Monte-Carlo) simülasyon programından yararlanılmıştır.Farklı çiftleştirme tasarımları ve populasyon büyüklükleri ele alınarak, kitle seleksiyonu yöntemi uygulanmıştır. Çalışmada büyüme oranı için üç farklı kalıtım derecesiyle (h2=0.1, 0.2, 0.5), yaşama oranı içinse tek kalıtım derecesiyle (h2= 0.1) çalışılmıştır. Sınırlandırma getirilmiş farklı akrabalı yetiştiricilik katsayılarıyla deneme yürütülmüştür (?F=0.01, 0.005). Her nesilde en iyi 1000 adet bireyin seçilimi BLUP değerlerine göre ve optimum katkı (OC) metodundan yararlanılarak yapılmıştır. Çalışmada tüm farklı tasarımlar 15 nesil için 20 tekrarlı olarak denenmiş olup, kalıtım derecesi, anaç sayısı ve populasyon büyüklükleri arttıkça genetik ilerlemenin her iki özellik için artış gösterdiği saptanmıştır. Levrek için denenen 14 farklı çiftleştirme tasarımı içinde en fazla genetik ilerlemeyi 100 erkek: 400 dişiyle yapılan çiftleştirme tasarımı (N= 400000) sağlarken, en az ilerleme 10 erkek: 10 dişi çiftleştirme programından elde edilmiştir (N=10000). Büyüme oranına ait genetik ilerleme için en iyi tasarımla (100 erkek: 400 dişi) en kötü tasarım (10 erkek: 10 dişi) arasındaki fark, h2=0.1, h2=0.2, h2=0.5 için sırasıyla % 42, % 43 ve % 32 daha yüksek bulunmuştur (?F: 0.005). Larval yaşama oranında gözlenen genetik ilerleme için (h2= 0.1) en iyi tasarımla (100 erkek: 400 dişi) en kötü tasarım (10 erkek: 10 dişi) arasında % 44' lük bir fark bulunmuştur. Ayrıca genetik varyans, kümülatif akrabalı yetiştiriciliğin artışı ve aile temsil oranları da incelenmiştir.Levrek için oluşturulacak olan bir selektif ıslah programının ticari üretim koşullarına uygulanması tartışılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre levrek için uygulamaya geçirilecek olan bir selektif ıslah programından beklenen ilerleme ümit vericidir.

Abstract:
This study had been carried out to build optimum breeding design for European sea bass (Dicentrarchus labrax) for commercial aquaculture in Turkey. In the study, stochastic simulation (Monte Carlo) was used for improvement of European sea bass?s growth rate and survival rate of larvae.Mass selection method is applied by using different mating designs and population sizes. At the study different heritability values (h2=0.1, 0.2, 0.5) for growth rate and one heritability (h2=0.1) value for survival rate were used. Different constraints on inbreeding are imposed in experiments (?F=0.01, 0.005). Selection of the best 1000 individuals in every generation was done according to BLUP value and optimum contribution (OC) method. All different designs were examined 20 times for each 15 generations. It had been observed that genetic gain was increased for both specifications when the heritability, number of breeder and population size were increased. The biggest genetic gain for sea bass was from the mating design with 100 males and 400 females (N=400000), and the least gain was from 10 males and 10 females mating design (N=10000) where 14 different mating designs were examined for sea bass. The difference between the worst (10 males: 10 females) and the best (100 males: 400 females) designs for improvement of growth rate and for h2=0.1, h2=0.2, h2=0.5 respectively was found 42 %, 43 % and 32 % more than the best design (?F= 0.005). %44 difference had been found between the best design (100 males: 400 females) and the worst design (10 males: 10 females) for the genetic improvement observed in the survival rate (h2=0.1) of larvae. In addition, genetic variance, cumulative increase for inbreeding and family representing ratios were examined, too.Application of a selective breeding program for sea bass on commercial scale had been discussed. According to these results, expectations for applying a selective breeding program for sea bass are hopeful.