Mersin ili seralarında yetiştirilen kültür bitkilerinde Bemisia tabaci (Gennadius) (Hemiptera: Aleyrodidae) biyotiplerinin moleküler yöntemlerle belirlenmesi
Determination of Bemisia tabaci (Gennadius) (Hemiptera: Aleyrodidae) biotyes on different host plants in greenhouses in Mersin province by using molecular methods
Yazar: İLKSEN TOPÇU
Danışman: PROF. DR. KAMİL KARUT
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, Mersin ilinin Akdeniz, Aydıncık, Bozyazı, Erdemli, Gülnar, Silifke ve Tarsus ilçelerindeki sera alanlarından toplanan Bemisia tabaci (Hemiptera: Aleyrodidae) popülasyonlarının, PCR-RFLP moleküler tanı teknikleri kullanılarak biyotip yapısı ve bunların sezon içi popülasyon değişimleri belirlenmiştir. 
B. tabaci örnekleri 2016-2017 yılları ilkbahar ve sonbahar sezonunda, ayrıca bu sezonların dışında açık alanda var olan B. tabaci'nin de biyotip yapısının belirlenmesi amacıyla 2016 yılı Ağustos ayı sonu ile Eylül ayı başında ağız aspiratörü yardımıyla erginler toplanmıştır.
İlkbahar ve sonbahar üretim sezonlarında örtüaltından sırasıyla 219 ve 195, açık alandan ise 129 ergin dişi birey analizi yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda; B. tabaci biyotip yapısının ilçelere ve sezonlara göre farklılık göstermediği saptanmıştır. Çalışmada B ve Q biyotiplerini ve Q biyotipinin Q1 ve Q2 olmak üzere 2 adet alt gurubu belirlenmiştir. B biyotipinin tüm ilçelerde baskın olduğu, ilkbahar ve sonbahar sezonlarında sırasıyla 97.7 ve 99.5 oranlarında bulunduğu belirlenmiştir. Açık alanda ise sera alanlarına benzer olarak %99.2 oranında B biyotipi saptanmıştır. En yüksek Q biyotipi Erdemli ilçesinde % 12.8 olarak bulunmuştur. Sonuç olarak, Mersin ili sera alanlarında ilkbahar ve sonbahar sezonlarında B biyotipinin başat olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, biotypes and their population dynamics of B. tabaci (Hemiptera: Aleyrodidae) populations collected from the greenhouses of Akdeniz, Aydıncık, Bozyazı, Erdemli, Gülnar, Silifke and Tarsus in Mersin province, were determined by using PCR-RFLP molecular identification methods.
To this aim, adults of the whitefly were collected by using a hand-held aspirator from the greenhouses during spring  and autumn of 2016 and 2017 growing seasons. In order to determine biotypes status in the off-season, samples were also collected from field crops around greenhouses during summer 2016.
A total of 219 and 195 females were analyzed from greenhouse collected during spring and autumn seasons while 129 females were from open fields, respectively. According to analysis, biotypes status of B. tabaci did not varied depending on the location and the seasons. Overall, B and Q biotypes (with both its subgoups Q1 and Q2) were found in this study. The abundance rates of B biotype were found to be very high in all locations, showing values of 97.7 and 99.5 during spring and autumn seasons, respectively. Similar to greenhouse results, population rate of B biotype was determined very high (99.2%) from open field collected whiteflies (off-season). The highest Q biotype rate (12.8%) was determined in Erdemli district in spring season. In conclusion, the results of this study show that B biotype is the dominant species in the greenhouses of Mersin, Turkey in both spring and autumn seasons.