CDS primlerinin borsa endeksleri üzerine etkisi: Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler üzerine bir araştırma
The effect of CDS premiums on stock market indexes: A research on developed and developing countries
Yazar: ÇAĞATAY MİRGEN
Danışman: PROF. DR. ALİ BAYRAKDAROĞLU
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa endeksi = Stock exchange index ; Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; CDS = CDS ; Gelişmekte olan ülkeler = Developing countries ; Gelişmiş ülkeler = Developed countries ; Hisse senetleri = Stocks

Özet:
Gelişen finansal piyasalar ve teknolojik yeniliklerle birlikte finansal araçların çeşitleri ve kullanım şekilleri de gelişmeye devam etmektedir. Kredi temerrüt swapları da bu gelişmeler neticesinde kredi riskine karşı bir koruma sağlayan önemli bir araç olarak ortaya çıkmıştır. Kredi temerrüt swapları en temel kredi türev araçlarından biridir ve dayanak varlığın temerrüde düşmesi durumunda alıcısına bir sigorta sağlamaktadır. Ayrıca kredi temerrüt swapları (CDS) kredi riskinin bir göstergesi olarak kullanılmakta ve yüksek CDS primleri, yüksek riskleri beraberinde getirmektedir. Bu nedenle riskli kabul edilen şirketler ve ülkelerin elde edecekleri fonlar için karşılaşacakları maliyetlerde artacaktır. Bu durumda artan riskler potansiyel yatırımların önüne geçebilmektedir.
Çalışmanın amacı CDS primlerinin borsa endeksleri üzerinde etkisinin tespit edilmesidir. Bu kapsamda ele alınan 9 gelişmiş ve 10 gelişmekte olan ülkeye ait CDS primleri ile borsa endeksleri arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Ayrıca Türkiye CDS primlerinin BIST endeksleri üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Bu doğrultuda CDS primleri ile gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler arasındaki ilişkinin tespit edilmesinde panel veri analizi kullanılmıştır. CDS primleri ile BIST endeksleri arasındaki ilişkinin saptanması için ise bir zaman serisi analizi olan ARDL sınır testinden yararlanılmıştır. Çalışma kapsamında ele alınan veri setine ilişkin zaman 2008-2021 yıllarını kapsamaktadır. 
Sonuç olarak; gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelere ait borsa endekslerinin CDS primlerinden etkilendiği tespit edilmiştir. CDS primlerinde meydana gelen artışların borsa endekslerini düşürdüğü yani aralarında ters yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Bir diğer araştırma konusu olan CDS primleri ile BIST endeksleri arasındaki ilişkinin incelendiği analizlerin sonucunda ele alınan 21 endeksten 7 tanesinin CDS primlerinde meydana gelen değişikliklere duyarlı olduğu ve aralarında negatif yönlü, anlamlı bir ilişkinin varlığı ortaya koyulmuştur.

Abstract:
With the developing financial markets and technological innovations, the types and uses of financial instruments continue to develop. Credit default swaps emerged as an important tool that provides protection against credit risk as a result of these developments. Credit default swaps are one of the most basic credit derivative instruments and provide insurance to the buyer in case the underlying asset defaults. In addition, credit default swaps (CDS) are used as an indicator of credit risk and high CDS premiums bring high risks. For this reason, the costs that companies and countries that are considered risky will face for the funds they will obtain will increase. In this case, increased risks can prevent potential investments.
The aim of the study is to determine the effect of CDS premiums on stock market indices. In this context, the relationship between CDS premiums and stock market indices of 9 developed and 10 developing countries was analyzed. In addition, the effect of Turkey CDS premiums on BIST indices was investigated. In this direction, panel data analysis was used to determine the relationship between CDS premiums and developed and developing countries. In order to determine the relationship between CDS premiums and BIST indices, ARDL bounds test, which is a time series analysis, was used. The time for the data set covered in the study covers the years 2008-2021.
As a result; It has been determined that stock market indices of developed and developing countries are affected by CDS premiums. It has been determined that the increases in CDS premiums decrease the stock market indices, that is, there is an inverse and statistically significant relationship between them. As a result of the analysis examining the relationship between CDS premiums and BIST indices, which is another research subject, it has been revealed that 7 of the 21 indices are sensitive to the changes in CDS premiums and there is a negative and significant relationship between them.