Kayseri ve çevresinde su ile ilgili inanç ve uygulamalar
Believes and practices concerning water at Kayseri and its neighborhood
Yazar: MAHMUT DOĞRUSÖZ
Danışman: PROF. DR. HARUN GÜNGÖR
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Dinler Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Din = Religion ; Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Halk inançları = Public beliefs ; Kayseri = Kayseri ; Kutsallık = Holiness ; Su = Water ; Su kültürü = Water culture ; Yağmur = Rain ; İnançlar = Beliefs

Özet:
Ill ÖZET KAYSERİ VE ÇEVRESİNDEKİ SU İLE İLGİLİ İNANIŞ VE UYGULAMALAR ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA Hayatın kaynağı ve dört unsurdan birisi olan su, pek çok din ve kültürde bereketin, arınmanın ve hatta ölümsüzlüğün bir simgesi olarak karşımıza çıkmaktadır. Her tarafı kutsal ve şifalı sularla dolu olan Anadolu'da da suyun kutsallığına inanılmaktadır. Anadolu halkının geleneksel kültüründe su ile ilgili inançlar oldukça fazla yer tutmaktadır. Bu yüzden, doğum, evlenme ve ölüm ritüellerinin büyük bir kısmında sudan yararlanılmaktadır. Yağmur yağdırmanın da su ile ilgili inanışlar içerisinde önemli bir yeri vardır. Araştırmanın konusunu, Kayseri ve çevresindeki su ile ilgili inanış ve uygulamaların Dinler Tarihi yönünden incelenmesi oluşturmaktadır. Araştırma, bir alan araştırması olduğu gibi literatür çalışmasını da içermektedir. Verilerin derlenip-toplanmasında, gözlem ve mülakat tekniklerinden yararlanıldığı gibi, literatür çalışmaları da üslenmiştir. Araştırmanın amacı; Kayseri ve çevresindeki su ile ilgili inanış ve uygulamaların neler olduğunu tespit etmek, diğer din ve kültürlerdeki inanışlar ile karşılaştırmak ve yorumlamaktır. Böylece, su ile ilgili inanışların menşe ve aidiyetini belirtmektir. Su ile ilgili inanış ve uygulamalar her ne kadar bir evrensellik uyumu gösterse de ve Anadolu'da başka toplumlar yaşamış olsa da, su ile ilgili inanışların menşe ve aidiyetinin Anadolu'daki temelini halk Müslümanlığına, halk Müslümanlığının temelini de geleneksel Türk inançlarına dayandırmak mümkündür. Araştırma, Kayseri ve çevresiyle sınırlı olmasına rağmen, diğer din ve inanışlardaki su ile ilgili inanç ve uygulamalarla, Geleneksel Türk Dinindeki su ile ilgili inanış ve uygulamalar hakkında da geniş bilgiler verilmiş, konu ile ilgili terimler açıklanmıştır. Anahtar Sözcükler: Kutsal su, şifalı su, yağmur yağdırma.

Abstract:
IV ABSTRACT BELIEVES AND PRACTICES CONCERNING WATER AT KAYSERİ AND ITS NEIGHBORHOOD Water, which is one of the four elements and the source of life, is in many religions and cultures appears like a symbol of abundance, pirification and even immortality. Even in Anatolia, which is, full of sacred and curative waters one believe to the sacred character of the water. Believes concerning water take a great place in the traditional culture of the Anatolian people. That is why in the birth, marriage and death rituals water is largely used. Causing rain have also an important place among believes concerning water. The subject of this investigation is the study of believes and practices concerning water at Kayseri and its heighborhood. This survey, which is an area research, includes at the same time a literature study. During the collect and compilation of the data observation and interview techniques were used and index cards of the literature studies were prepared. Thie aim of this investigation is to determine what are believes and practices concerning water at Kayseri and its neighborhood and to compare these believes and practices with believesand practices in other religions and cultures and to interpret them. İn this way, we will be able to determine the origin and appurtenance of believes concerning water in Anatolia to popular İslam; and it is possible to base the ground of popular İslam to the traditional Turkish believes. İn spite of the fact that this survey is restricted to Kayseri and its neighborhood, a lot of knowledge about believes and practices concerning water in other religions and in the traditional Turkish religion is given and the terms concerning this subject are explained. Keywords: Sacred water, curative water, causing rain.