Toraks bilgisayarlı tomografi taraması yapılan hastalarda tiroid gland ve orbitaların maruz kaldığı yüzey dozlarının iki farklı cihazda dozimetrik yöntemlerle belirlenmesi ve karşılaştırılması
Determination and comparison of thyroid gland and orbital surface doses that exposed to radiation in patients undergoing thorax computed tomography in TWO different devices by dosimetric methods
Yazar: SEMRA ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN ÇETİN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Doz-cevap ilişkisi-radyasyon = Dose-response relationship-radiation ; Göğüs = Thorax ; Orbita = Orbita ; Radyasyon dozajı = Radiation dosage ; Radyometri = Radiometry ; Termoluminesan dozimetri = Thermoluminescent dosimetry ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Bu çalışmada iki farklı bilgisayarlı tomografi cihazında, her bir cihazda 50 hasta olmak üzere toplamda 100 hastada tiroid gland, sağ göz ve sol göz yüzeyinden doz ölçümleri alınmıştır. Dozimetrik ölçümlerde TLD-100 dozimetreleri kullanılmıştır. Toraks tomografi taraması yapılan hastalar üzerinde üç farklı noktadan alınan ölçüm sonuçlarına göre, 128-kesit BT cihazında ölçülen yüzey dozlarının 16-kesit BT cihazında ölçülen yüzey dozlarından anlamlı derecede yüksek olduğu gözlenmiştir. Aynı zamanda tarama elde edilen ve radyasyon dozunun değerlendirilmesinde kullanılan doz ölçüm göstergelerinden CTDIvol, DLP, total DLP, kV, mAs, ışınlama süresi, kesit kalınlığı, pitch ve kesit sayısı gibi çekim parametreleri ve yaş, kilo, boy değişkenleride çalışmaya eklenmiştir. CTDIvol, DLP, total DLP, kesit sayısı, yaş, kilo ve boy değişkenlerinin dağılımı her iki cihazda benzer olarak bulunmuştur. Ancak kV, mAs, ışınlama süresi, kesit kalınlığı ve pitch değerleri farklılık göstermektedir. CTDIvol, DLP ve total DLP değerlerinin 16-kesit BT cihazında daha yüksek olmasına karşın ölçülen yüzey dozlarının 128-kesit BT cihazında daha yüksek olduğu gözlenmiştir.


Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı tomografi, CTDIvol, DLP, TLD-100 dozimetre,
yüzey dozu

Abstract:
In this study, thyroid gland, right eye and left eye surface dose measurements were taken, in two different computed tomography devices, 50 patients in each device, in total 100 patients. TLD-100 dosimeters were used for dosimetric measurements. According to the measurement results obtained from three different points on the patients who underwent thorax tomography scanning, the measured surface doses in the 128-section CT device were found to be significantly higher than the surface doses measured in the 16-section CT device. At the same time, the measurement parameters such as CTDIvol, DLP, total DLP, kV, mAs, scan time, slice thickness, pitch and number of slices, which are obtained during scanning and used in the evaluation of radiation dose, were added to the study. The distribution of CTDIvol, DLP, total DLP, number of slices, age, weight and height variables was similar in both devices. However, kV, mAs, scan time, slice thickness and pitch values differ. CTDIvol, DLP and total DLP values were higher in the 16-section CT device, but the measured surface doses were higher in the 128-section CT device.

Keywords: Computed tomography, CTDIvol, DLP, TLD-100 dosimetry, surface dose