Futbol taraftarlarının spor tüketimine yönelik güdüleri, risk algıları ve gelecek katılım niyetleri arasındaki ilişkiler
Relations between sports consumption motives of football spectators, risk perceptions and future intends
Yazar: İLAYDA ÇINARLI
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN TİMUÇİN GENÇER
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Yönetim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Futbol = Football ; Motivasyon = Motivation ; Risk faktörleri = Risk factors ; Spor = Sports ; Taraftar = Supporter ; Tüketim = Consumption

Özet:
Bu araştırmanın amacı, futbol taraftarlarının spor tüketimine yönelik güdüleri, risk algıları ve gelecek katılım niyetleri arasındaki ilişkiyi ortaya koyabilmektir. Araştırmaya 398 Göztepe futbol taraftarları gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmaya katılan taraftarların, 21'i kadın, 377'si erkek; 216'sı 31 yaş ve altında, 182'si ise 32 yaş ve üzerindedir. Katılımcıların yaş ortalamaları 32.06 ± 9.75 olarak belirlenmiştir. Katılımcılara ulaşmak için kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak anket yönteminden yararlanılmıştır. Anket formu dört bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde araştırmacı tarafından oluşturulan kişisel bilgi formunun yanı sıra spor tüketimine yönelik güdülenme ölçeği, üçüncü bölümde ise seyirci risk algısı ölçeği ve son bölümde spor tüketim davranışları ölçeğinin katılım alt boyutunu oluşturan maddeler yer almaktadır. Verilerin analizlerinde SPSS 22.00 kullanılmıştır. Analizlerde veriler normal dağılım göstermediği için tanımlayıcı istatistikler; non-parametrik Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis Test  ve Spearman-korelasyon analizi uygulanmıştır.
Bulgularda, Göztepe futbol taraftarlarının spor tüketimine yönelik güdülerinde demografik değişkenlere göre, bilgi edinmek, saldırganlık, sosyal etkileşim, dolaylı başarı alt boyutlarının anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Taraftarlarının algıladıkları risklere yönelik demografik değişkenlere göre fiziksel risk, performans, psikolojik risk algılarının anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Erkek taraftarların müsabakalara katılım niyetlerinin kadın taraftarlardan daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Göztepe futbol taraftarlarının spor tüketimine yönelik güdülenme ve seyirci risk algıları arasındaki ilişkiye bakıldığında estetik, drama, kaçış, fiziksel beceri, saldırganlık keyfi alt boyutları ile fiziksel risk, psikolojik risk, performans, sosyal risk alt boyutları arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmaktadır. Ayrıca dolaylı başarı, sosyal etkileşim, saldırganlık keyfi alt boyutları ile psikolojik risk, finansal risk, performans, zaman alt boyutları arasında negatif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmaktadır. Taraftarların güdüleri dolaylı başarı, estetik, drama, kaçış, bilgi edinmek, fiziksel beceri, sosyal etkileşim alt boyutları ile katılım niyeti arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmaktadır. Seyirci risk algısı ve spor tüketim davranışları alt boyutları arasındaki ilişki incelendiğinde ise psikolojik risk, fiziksel risk, finansal risk, sosyal risk, zaman, performans risk algıları ile katılım niyeti alt boyutu arasında negatif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmaktadır. Sonuç olarak, Futbol taraftarlarını güdüler ve algıladıkları riskler müsabakalara katılırken etkileyebilmektedir.

Abstract:
Purpose of this research is revealing the relations between the sports consumption motives of football spectators, their perceptions of risk and future intends. 398 Göztepe Football Club fans have participated voluntarily to this research. In this research, 21 participants were women and 377 participants were men where 216 of them were under age 31 and 182 were over age 32. Average age of the participants is determined as 32.06 ± 9.75. Convenience Sampling Method is used for accessing the participants. Survey Method is applied in data collection phase. Survey form is consisting of four sections. First section contains a personal information form which is created by the researcher, second section contains a Motivation Scale for Sports Consumption, third section contains a Scale of Perceived Risk of Spectators and the last section contains the elements which constitutes the participation subspace of the Sport Consumer Behaviour Scale. SPSS 22.00 is used in data analysis phase. Because the data didn't behave like normal distribution the descriptive statistics; non-parametric Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis Test and Spearman-correlation analysis are performed. Findings of this research shows that there are significant differences on sports consumption motives and risk perceptions between the sub-groups; obtaining information, aggression, social interaction, indirect success of Göztepe Football Club fans with respect to demographic variables. Some significant differences detected in risk perceptions of the spectators such as physical risks, performance, and psychological risks due to the demographic variables. It is determined that men's intention of participating to a soccer match is higher compared to women. There are positively significant relations between arbitrary subspaces of aesthetics, drama, escape, physical skills, aggression, and subspaces of physical risks, psychological risks, performance, and social risks when Sports Consumption Motives, Spectator Risk Perceptions and Sport Consumer Behaviours of Göztepe Football Club fans is considered. Also, there are negatively significant relations between arbitrary subspaces of indirect success, social interaction, aggression, and subspaces of psychological risks, financial risks, performance, and time. Motives of spectators have positively significant relations between subspaces of indirect success, aesthetics, drama, escape, obtaining information, physical skills, social interaction, and intention of participation. When the relation between spectator risk perceptions and sports consumption motives are analysed, negatively significant relations determined between perceptions of risks; psychological risks, physical risks, financial risks, social risks, time, performance, and the subspace of intention of participation. As a result, football fans are affected by their motives and perceptions of risk when participating competitions.