Yetişkin bireylerde Akdeniz Diyetine uyum, mikrobiyota farkındalığı ve depresyon arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between adherence to the Mediterranean Diet, microbiota awareness and depression in adults
Yazar: FATMA NUR YAVAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NEGIN ALMASI
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Bağırsak mikrobiyotası =   ; Depresyon = Depression ; Diyet = Diet ; Probiyotikler = Probiotics

Özet:
Bu çalışmanın amacı yetişkin bireylerin Akdeniz Diyetine uyum düzeyleri ile mikrobiyota farkındalığı arasındaki ilişkiyi değerlendirmek ve bu faktörlerin depresyon ile ilişkisini incelemektir. Bu araştırma İstanbul'da yaşayan, 18-60 yaş arası 385 (219 kadın, 166 erkek) gönüllü katılımcı ile yürütülmüştür. Katılımcılara uygulanan anket formunun ilk bölümünde katılımcıya ait genel bilgiler ve ikinci bölümünde ise beslenme bilgileri değerlendirilmiştir. Beslenme durumlarını saptamak adına ise Besin Tüketim Sıklığı anketi ve 24 Saatlik Besin Tüketim Kaydı alınmıştır. Akdeniz diyeti bağlılık durumunu değerlendirebilmek için Akdeniz Diyeti Bağlılık Ölçeği (MEDAS), mikrobiyota farkındalığını ölçmek için Mikrobiyota Farkındalık Ölçeği ve depresyon skorlarını belirlemek için BECK Depresyon Ölçeği uygulanmıştır. Katılımcılarda MEDAS düzeyi ile besin desteği alma (p=0,035<0,05), prebiyotik besin tüketme (p=0,020<0,05) durumları arasında istatistiksel anlamlı ilişki bulunmaktadır. MEDAS iyi uyum düzeyinde olanlarda besin desteği alma ve prebiyotik besin tüketme oranları daha yüksek bulunmuştur. MEDAS uyum düzeyi ve Beck Depresyon ölçek puanları bakımından istatistiksel anlamlı fark bulunmaktadır (p<0,05). MEDAS uyum düzeyi kötü olanlarda Beck Depresyon puanı daha yüksek bulunmuştur. MEDAS uyum düzeyi ve Mikrobiyota Farkındalık ölçek puanları bakımından istatistiksel anlamlı fark bulunmaktadır (p<0,05). MEDAS uyum düzeyi iyi olanlarda Mikrobiyota Farkındalık puanları daha yüksek bulunmuştur. Mikrobiyota Farkındalık puanı ile Beck Depresyon (r=-0,184, p<0,001) puanı arasında negatif yönlü, MEDAS puanı ile arasında (r=0,362, p<0,01) pozitif yönlü istatistiksel anlamlı ilişki bulunmuştur. Sonuç olarak, katılımcıların Akdeniz diyetine uyumu arttıkça depresyon ölçek puanları azalmış, mikrobiyota farkındalığı ölçek puanları artmıştır. Elde edilen sonuçlar, bu alandaki gelecekteki çalışmalara ışık tutabilecek niteliktedir ve farklı popülasyonlarda gerçekleştirilecek destekleyici araştırmalara olan ihtiyacı ortaya koymaktadır.

Abstract:
This study aims to evaluate the relationship between adherence to the Mediterranean Diet and microbiota awareness among adult individuals and examine these factors' association with depression. This research was conducted with 385 volunteers (219 female, 166 male) residing in Istanbul, aged between 18-60 years. The questionnaire administered to the participants consisted of two sections; the first part encompassed general information about the participants, while the second part evaluated their dietary information. The Food Frequency Questionnaire and 24-hour Dietary Recall were used to determine the dietary status. Additionally, the Mediterranean Diet Adherence Scale (MEDAS) was employed to assess adherence to the Mediterranean diet, the Microbiota Awareness Scale was utilized to measure microbiota awareness, and the BECK Depression Scale was applied to determine depression scores. Statistically significant relationships were found between MEDAS level and receiving dietary support (p=0.035<0.05) and consuming prebiotic foods (p=0.020<0.05). Those with higher MEDAS adherence levels showed higher rates of receiving dietary support and consuming prebiotic foods. There was a statistically significant difference in terms of MEDAS adherence level and BECK Depression scale scores (p<0.05). Higher BECK Depression scores were observed among those with lower MEDAS adherence levels. Also, a statistically significant difference was found between MEDAS adherence level and Microbiota Awareness scale scores (p<0.05). Higher Microbiota Awareness scores were found among individuals with better MEDAS adherence levels. A statistically significant negative correlation was shown between Microbiota Awareness scores and BECK Depression scores, and a positive correlation between MEDAS scores and BECK Depression scores (p<0.01). In conclusion, as participants' adherence to the Mediterranean diet increased, their depression scores decreased, while their microbiota awareness scores increased. The results are illuminative for future studies and indicate the necessity for supportive research in different populations.