Bakıma ihtiyaç duyan yaşlılara bakım vermenin bakım veren aile üzerindeki etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects on caregiving family of elderly people in need of care
Yazar: GAMZE ÇAKIR
Danışman: DOÇ. DR. ÖMER MİRAÇ YAMAN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Aile = Family ; Bakım hizmetleri = Maintenance services ; Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; Sosyal hizmetler = Social services ; Yaşlı bakım hizmetleri = Aged care services ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu çalışmada yaşlılık, engellilik veya kronik hastalıklar gibi nedenlerle bakıma ihtiyaç 
duyan yaşlılara bakım vermenin bakım veren aileyi, aile üyelerini ve aile ilişkilerini nasıl 
etkilediğini ve değiştirdiğini ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Bu amaca istinaden, nitel 
araştırma yöntemi tercih edilmiş ve durum çalışması deseni uygulanmıştır. Araştırma 
süresince derinlemesine mülakat ve katılımcı olmayan/doğal gözlem kullanılarak veri 
toplanmıştır. Yaşlı aile üyesine bakım veren toplam 33 kişi ile derinlemesine mülakat 
gerçekleştirilmiş, bunlardan 19 tanesi analize tabi tutulmuştur. Elde edilen veriler 
bilgisayar ortamında yazıya aktarılmış ve Maxqda programına işlenmiştir. Betimsel 
analiz yolu ile analiz edilen veriler araştırmacının yorumları ile sunulmuştur. Araştırma 
neticesinde bakım verme deneyiminin, bakım veren ailede kurumsal ve ilişkisel 
değişikliklere yol açtığı tespit edilmiştir. Öyle ki bakım verme kaynaklı aile yapısı 
değişebilmekte, üyeler arasındaki ilişkiler zarar görebilmekte ve aile, fonksiyonlarına 
göre sağlıksız aileye dönüşebilmektedir. Bununla beraber ailenin de bakım vermenin 
niteliği ile yükünü etkilediği görülmüştür. Aile birlik ve beraberliğini koruyup bakım 
verme sorumluluğunu üstlendiği takdirde bakım yükü azalmakta ve yaşlıya daha iyi 
nitelikli bakım sunulabilmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to reveal how caregiving elderly people who need care for 
reasons such as old age, disability or chronic diseases affect and change the caregiving 
family, family members and family relationships. For this purpose, qualitative research 
method was preferred and case study design was applied. During the research, data were 
collected using in-depth interviews and non-participant / natural observation. In-depth 
interviews were conducted with a total of 33 people caring for the elderly family member, 
and 19 of them were analyzed. The data obtained were transcribed in computer 
environment and processed in Maxqda program. The data analyzed by descriptive 
analysis were presented with the comments of the researcher. As a result of the research, 
it was determined that the caregiving experience causes institutional and relational 
changes in the caregiving family. So much so that the family structure due to caregiving 
can change, the relationships between the members can be damaged and the family can 
turn into an unhealthy family according to their functions. However, it was observed that 
the family also affected the quality and burden of caregiving. If the family maintains the 
unity and togetherness and takes the responsibility of providing care, the burden of care 
decreases and better quality care can be provided to the elderly.