Kamu hastanelerinde sağlık hizmetlerini faturalandırma yönetim süreçleri ve uygulamada yaşanan sorunların belirlenmesi
Thesis title in English heremanagement processes of billing health services in public hospitals and determining the problems in implementation
Yazar: ERDEM PİRİM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNAN BULUT
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Faturalama = Invoicing ; Faturalama sistemi = Billing system ; Hastaneler = Hospitals ; Hastaneler-devlet = Hospitals-public ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Yönetim = Management ; Yönetim süreci = Management processes

Özet:
Birçok ülkede ve Türkiye'de, hızlı gelişen sektörlerin başında yer alan sağlık hizmetlerine, talep her geçen gün katlanarak artmaktadır. Sağlık hizmetlerine olan talepteki bu artış, sağlık harcamalarındaki artışları da beraberinde getirmektedir. Ülkeler, bütçe kalemleri içerisinde sağlık hizmetlerine ayrılan payı daha etkin ve verimli kullanabilmek, sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliğini sağlamak, harcamaları kontrol altına almak, maliyetleri azaltmak, hakkaniyetli ve uygulanabilir sağlık finans modeli için, her geçen gün daha fazla çaba göstermektedirler. Özellikle sağlık hizmetlerinde geri ödeme yöntemleri başta olmak üzere birçok etken, sağlık hizmetlerinin kalitesini ve sağlık hizmet sunucularının finansal yönetimini etkilemektedir. Bu çerçevede kamu sağlık hizmetlerinin devamlılığı ve finansal sürdürülebilirliği için gerekli olan, kamu hastaneleri faturalama yönetim süreçlerinde yaşanan sorunların belirlenmesi ve çözüm önerileri sunulması bu araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Bu amaçla hazırlanan anket formu, Sağlık Bakanlığı'na bağlı rol tescil grubu B, AI ve AII olan hastanelerin fatura çalışanlarına gönüllülük esası çerçevesinde elektronik ortamda uygulanmıştır. Araştırmaya 312 katılımcı geri dönüş yapmış olup, araştırmada elde edilen verilere ilişkin yapılan faktör analizinde, kamu hastaneleri faturalama süreçlerinde etkili olan 7 temel sorunsal faktörün olduğu tespit edilmiştir. Bu faktörler; HBYS ve kullanıcı kaynaklı sorunlar (x̄=2,48), fatura oluşturma ve tahsilatına ilişkin sorunlar (x̄=3,19), sağlık hizmetlerinin fiyatlandırılmasından kaynaklı sorunlar (x̄=4,15), denetim eksikliğinden kaynaklı sorunlar (x̄=3,45), kurum faturalama biriminden kaynaklı sorunlar (x̄=3,34), mevzuat kaynaklı sorunlar (x̄=2,92) ve son olarak ödeyici kurum kaynaklı sorunlardır (x̄=2,49). Bu faktörlerden bazılarının; yaş, cinsiyet, kurumda çalışma süresi, kurum statüsü ve katılımcıların meslek gruplarına göre farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Bu sorunlara yönelik olarak; faturalama süreçlerinin yeniden tasarlanması, konuyla ilgili personellere rutin eğitimlerin verilmesi, denetimlerin sıklaştırılması, paydaşlarla etkili iletişim, yasal mevzuat değişikliği için gerekli alt yapının hazırlanması ve sağlık sunucularına, piyasa koşullarında geri ödemelerin yapılması, vb. adımların atılması, sorunların çözümüne önemli derecede katkı sunacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The demand for health services, which is one of the fastest growing sectors in many countries and Turkey, is increasing exponentially every day. This increase in the demand for health services brings along the increase in health expenditures. Countries are making more and more efforts to use the share allocated to health services in their budget items more effectively and efficiently, to ensure the sustainability of health services, to control expenditures, to reduce costs, and for a fair and applicable health finance model. Many factors, especially repayment methods in health services, affect the quality of health services and the financial management of health service providers. In this framework, the purpose of this research is to determine the problems experienced in the invoicing management processes of public hospitals, which are necessary for the continuity and financial sustainability of public health services, and to offer solutions. The questionnaire prepared for this purpose was applied to the invoice employees of the hospitals with role registration groups B, AI and AII affiliated to the Ministry of Health, on a voluntary basis, in electronic environment. 312 participants returned to the research, and in the factor analysis of the data obtained in the research, it was determined that there are 7 main problematic factors that are effective in the billing processes of public hospitals. These factors are; Problems caused by HIMS and users (x̄=2,48), problems related to invoice creation and collection (x̄=3.19), problems caused by pricing of health services (x̄=4.15), problems caused by lack of control (x̄=3.45 ), problems originating from the invoicing unit of the institution (x̄=3.34), problems arising from the legislation (x̄=2.92) and finally the problems arising from the paying institution (x̄=2.49). Some of these factors are; It has been determined that there are differences according to age, gender, working time in the institution, institution status and occupational groups of the participants. Some of these factors are; It has been determined that there are differences according to age, gender, working time in the institution, institution status and occupational groups of the participants. For these problems; redesigning the invoicing processes, providing routine training to relevant personnel, intensifying audits, effective communication with stakeholders, preparing the necessary infrastructure for legislative amendments, and making repayments to health providers under market conditions, etc. It is thought that taking steps will contribute significantly to the solution of the problems.