Spor bahsi oynamaya ilişkin motivasyon faktörlerinin spor bahis bağımlılığı üzerine etkisi
Effects of sports betting motivations on sports betting addiction
Yazar: SEVDA GÖKCE YÜCE
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN KATIRCI
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Bahis oynama = Betting games ; Bağımlılık = Dependency ; Bağımlılık analizi = Dependence analysis ; Motivasyon = Motivation ; Spor = Sports

Özet:
Sporda bahis kavramı, gelişen teknoloji ve yeni medya araçlarının getirdiği yenilikler ile birlikte sporda bir fenomen olarak, farklı disiplinler tarafından incelenen bir etkinlik haline gelmiştir. Spor bahislerine ve bağımlılığa yönelik bugüne kadar gerçekleştirilen çalışmaların çoğunluğu spor bahislerini kumar oynama davranışları kapsamında incelemiş ve spor bahsinin kendine özgü motivasyonlarını göz önünde bulundurmamıştır. Bu nedenle spor bahsine ait motivasyonlar ve bu motivasyonların spor bahis bağımlılığına etkileri bilinmemektedir. Bu bağlamda bu araştırmanın amacı, spor bahsine özgü motivasyon faktörlerinin spor bahis bağımlılığı üzerine etkilerini incelemektir. Nihai örneklemini çeşitli motivasyonlar ile spor bahsi oynayan (n=643) bireyin oluşturduğu araştırmada, araştırmacılar tarafından geliştirilen "Spor Bahsi Motivasyon Ölçeği (SBMÖ)" ve uyarlanan "Spor Bahsi Bağımlılık İndeksi (SBBİ)" kullanılmıştır. Buna göre ilk aşamada bireylerin spor bahsi oynama motivasyonlarının belirlenmesi amacıyla SBMÖ geliştirilmiş ve bireylerin spor bahsi oynama motivasyonlarının "Para Kazanma", "Sosyalleşme", "Seyredilen Müsabakanın Heyecanını Arttırma", "Eğlence" "Rekreasyon-Kaçış", "Bilgi-Tecrübe" ve "Spor Branşına İlgi" olduğu belirlenmiştir. İkinci aşamada ise spor bahsi motivasyonlarının her birinin spor bahis bağımlılığı riskine etkileri incelenmiştir. Araştırma sonucunda, sırasıyla "Para Kazanma", "Sosyalleşme" ve "Seyredilen Müsabakanın Heyecanını Arttırma" motivasyonlarının spor bahis bağımlılığı riskinin pozitif yönlü yordayıcıları olduğu, "Eğlence" motivayonunun ise negatif yönlü bir yordayıcı olduğu saptanmıştır. "Rekreasyon-Kaçış", "Bilgi-Tecrübe" ve "Spor Branşına İlgi"  motivasyonlarının ise spor bahis bağımlılığı riskinin anlamlı yordayıcıları olmadığı belirlenmiştir.

Abstract:
The concept of betting in sports has become an activity in sports, which has been studied by different disciplines as a phenomenon in sports, with the innovations brought by technology and new media tools. Many earlier studies conducted on sports betting and addiction have examined sports betting in the context of gambling behavior and have not taken into account the specific motivations of sports betting. Therefore, the motivations of sports betting and the effects of them on sports betting addiction are unknown. In this context, the aim of this research is to examine the effects of motivation factors specific to sports betting on sports betting addiction. The final sample (n = 643) includes sports fans with various motivations. We developed a "Sports Betting Motivation Scale (SBMS)" and adapted "Sports Betting Addiction Severity Index (SBASI)" to determine the motivations of individuals to bet on sports.  Accordingly, we developed SBMS in order to determine the motivations of individuals to bet on sports at the first stage and determined that the motivation of individuals to bet on on sports as "make money", "socialization", "being in the game", "fun" "recreation-escape", "knowledge of the game" and "interest in sports branch". In the second stage, however, we examined the effects of each of the sports betting motivations on the risks of sports betting addiction. As a result of the research, "make money", "socialization" and "being in the game" motivations were found to be positive predictors of sports betting addiction risk, while "Fun" motivation was a negative predictor. The motivations "recreation-escape", "knowledge of the game" and "interest in sport branch" were found not to be significant predictors of the risk of sports betting addiction.