Yüksek gerilim yıldırım koruma sistemi
High voltage lightning protection system
Yazar: HASAN ERSOY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURÇİN DÖNMEZ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Uzay Bilimleri ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Astronomi ve Uzay Bilimleri = Astronomy and Space Sciences ; Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering ; Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Günümüz teknolojisinin geldiği son noktada yıldırım deşarjına karşı tam koruma sağlayabilen herhangi bir cihaz, metot veya çözüm mevcut değildir. Yıldırımın yıkıcı etkisi canlı yaşamını tehdit etmesinin yanında cihaz veya sistemler için dönüşü olmayan arızalara sebep olmaktadır. Yıldırım deşarjı ve gerilim yükselmelerinden etkilenen, elektrik, elektronik bileşenlere sahip her türlü cihaz veya sistem, günümüzde paratoner, parafudr, Faraday kafesi vb. araçlar yardımı ile korunmaya çalışılmaktadır. Cihaz veya sistemlerin korunmasında yetersiz kalan uygulamadaki yöntemlere ek olarak, cihazların veya sistemlerin giriş ve çıkış birimlerinde bulunan elektrik, elektronik, kontrol, enerji besleme, haberleşme vb. iletkenlere YGY-KORSİS seri bağlanmak suretiyle 50000 V ve üzeri yüksek gerilim ve yıldırım deşarjının cihazlara veya sistemlere ulaşmasını engellemektedir. YGY-KORSİS yüksek gerilim dayanım ve geçirgenlik testine, yüksek frekanslı veri iletim testine, veri paketleri aktarım testine tabi tutulmuştur. YGY-KORSİS sabit ve hareketli kontak yapısından oluşmaktadır. Kontak dizisi modüler bir yapıya sahip olup kontaklar modifiye edilebilmektedir. İletken kablo kullanan her türlü sisteme ve cihaza uygulanabilir. YGY-KORSİS otomatik/robotik veya kullanıcı talebi doğrultusunda uzaktan erişimle de kontrol edilebilmektedir. YGY-KORSİS üzerinde meydana gelen tüm olayları kaydederek raporlar. Savunma, uzay, havacılık, iletişim, üretim tesisleri ile yüksek rakımda yıldırım deşarjlarının çok sık yaşandığı rasathaneler, askeri üst bölgeleri, radar sistemleri, GSM ve TRT vericileri, rüzgâr enerji türbinleri ile düzlüklerde belli bir yüksekliğe ihtiyaç duyan hava meydanlarının kule kısımlarında kullanılan sistemlerin veya cihazların korunmasında kullanılabilir. Teknik personele ihtiyaç duyulan koruma uygulamalarında YGY-KORSİS personel ihtiyacı olmadan canlı yaşamını tehdit eden yıldırım deşarjlarını yöneterek iş sağlığı ve güvenliğine katkı sağlamaktadır.

Abstract:
With today's technology, there is no device, method or solution that can provide complete protection against lightning discharge. The destructive effect of lightning not only threatens living beings, but also causes irreversible failures for devices or systems. Today, all kinds of devices or systems with electrical and electronic components that are affected by lightning discharge and voltage increases are tried to be protected with the help of lightning rods, surge arresters, Faraday cages and similar devices. In addition to the methods in practice that are inadequate for the protection of devices or systems, YGY-KORSIS prevents high voltage and lightning discharge up to 50000 V and above from reaching devices or systems by connecting it series to the conductors of electrical, electronic, control, energy supply, communication, etc. in the input and output units of the devices or systems. YGY-KORSIS has been subjected to high voltage resistance and permeability test, high frequency data transmission test, and data packet transmission test. YGY-KORSIS consists of fixed and movable contact structures. The contact array has a modular structure and the contacts can be modified. It can be applied to all kinds of systems and devices that use conductive cables. YGY-KORSIS can also be controlled automatically/robotically or via remote access upon user request. All events will be recorded and reported that heppening in the YGY-KORSIS. It can be used for the protection of defense, space, aviation, communication and production facilities and observatories, military bases, radar systems, GSM and TRT transmitters, wind energy turbines, where lightning discharges occur frequently at high altitudes and systems or devices used in the air traffic control towers that require a certain height on the ground. In protection applications that require technical personnel, YGY-KORSIS contributes to occupational health and safety by managing lightning discharges that threaten living things without the need for personnel.