İnsani yardım çalışanlarının yardım arama davranışına ilişkin bir inceleme: `Psikolojik belirtiler, psikolojik sağlamlık ve sosyal destek algısı'
An inquiry into the variables about the search for help by relief workers: `psychological symptoms, resilience, social support perception?
Yazar: EYLEN ŞAVUR
Danışman: PROF. DR. RECEP AKDUR
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Sosyal Psikiyatri Ana Bilim Dalı / Sosyal Tıp Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Acil durumlar = Emergencies ; Afetler = Disasters ; Davranış = Behavior ; Psikoloji = Psychology ; Psikolojik destek programı = Psychological support programme ; Sosyal psikoloji = Psychology-social ; İnsani yardımlar = Humanitarian aid

Özet:
Araştırma kapsamında; insani yardım çalışanlarının yardım arama davranışına ilişkin bir inceleme yapılmış, insani yardım çalışmalarına katılanlar ile katılmayan yardım çalışanlarının `psikolojik belirtiler, psikolojik sağlamlık ve sosyal destek algısı' açısından karşılaştırılması yapılmıştır. Araştırmaya afet deneyimi olan 115 kişi ile afet deneyimi olmayan 110 kişi olmak üzere toplam 225 afet çalışanı katılım sağlamıştır.Türkiye'de yapılan çalışmaların büyük bir bölümün travmatik yaşantı deneyiminden doğrudan etkilenen gruplar üzerine odaklandığı ve buna ilişkin önerileri içerdiği görülmektedir. Doğrudan etkilenen gruplar üzerine yapılan araştırmalar ile bu araştırmaların ışığında sunulan önerilerin yanında; uzun yıllar insani yardım çalışmalarının parçası olmuş bu nedenle travma yaşamış ve gelecekte de travma yaşama olasılığı yüksek bulunan yardım çalışanlarının (sağlık hizmetleri, arama-kurtarma, destek hizmetleri, psikolojik sağaltım vd.) yaşadıkları süreçlerin değerlendirilebilmesi ve travmatik olaydan etkilenme düzeylerinin azaltılabilmesi, problemlerle baş etme becerilerinin yükseltilebilmesi, uzun süreli psikiyatrik danışma destek ve tedavilerinin yürütülebilmesi için alanda yapılan çalışmaların sayısının arttırılmasının önemli olduğu düşünülmektedir.Araştırma sonucunda psikolojik yardım alma davranışında `psikolojik destek ihtiyacı'nın etkisi olduğu görülmüştür. Bununla birlikte psikolojik destek ihtiyacının giderilmesinde `sosyal destek algısının' önemli bir değişken olduğu görülmüş, psikolojik sağlamlık ile `psikolojik destek alma' davranışı arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır.

Abstract:
Within the scope of the research; a survey has been realized on help research behaviour of humanitarian relief workers, a comparison between relief workers who participated in humanitarian works and the ones who did not participate in the studies has been fulfilled in terms of ?psychological signs, resilience and social support perception?. In total 225 disaster workers, 115 of which have disaster experience and 110 of which does not have disaster experience have been participated in the research.It is seen that the major part of the studies made in Turkey focuses on the groups directly affected from traumatic experience and contain suggestions with respect to this. Besides the researches made on directly affected groups and the suggestions presented in the light of these researches; it is deemed that increasing the number of studies made in the field is significant so as to evaluate the processes experienced by the relief workers (health services, search and rescue, supporting services, psychological treatment, etc.) who have been part of humanitarian relief works over many years, to this respect experienced trauma and will experience trauma also in the future with a high degree of probability, and so as to mitigate their level of being affected by the traumatic event, enhance their problem coping skills, implement their long term psychiatric consultation, support and treatments.In consequence of the research, it is seen that `need for psychological support? has an impact upon the behaviour of receiving psychological help. However, it is seen that the `social support perception? constitute an important variable in meeting the need for psychological support, a meaningful relation between resilience and the behaviour of `receiving psychological support? could not be detected.