Sağlık kurumlarında kadın yöneticilere yönelik tutumların değerlendirilmesi: Bir kamu hastanesi örneği
Assessment of attitudes towards women managers in health institutions: A public hospital example
Yazar: GAMZE KUTLU
Danışman: DOÇ. DR. YASEMİN AKBULUT
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Cam tavan sendromu = Glass ceiling syndrome ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Hastaneler-devlet = Hospitals-public ; Kadın yöneticiler = Women managers ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; Sağlık politikası = Health policy ; Sağlık yönetimi = Health management ; Yöneticiler = Managers

Özet:
Bu çalışma Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan hekim, hemşire, ebe, sağlık teknikeri, yönetici, diğer sağlık personel ve idari personelin kadın yöneticilere yönelik tutumlarını saptamak, bu tutumların sosyo-demografik ve örgütsel özelliklere göre farklılıklarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. 
Çalışmanın evrenini Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan 1952 kişi oluşturmaktadır.  Evreni temsil edecek yeterli örneklem büyüklüğünü bulmak için tabakalı örnekleme yöntemi kullanılarak hesaplanmıştır. Buna göre 18 yönetici, 102 hekim, 105 hemşire ve ebe, 50 sağlık teknikeri, 22 diğer sağlık personeli ve 51 idari personel olmak üzere toplam 348 kişi araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. 
Veri toplama aracı olarak Berkman (2005) tarafından geliştirilen "Kadın Yöneticilere Yönelik Tutum Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler bilgisayar ortamında ve SPSS istatistik programı kullanılarak çözümlenmiştir. 
Araştırma sonucunda, kadın yöneticilere yönelik tutum puanının ne olumlu ne olumsuz (nört) olduğu bulunmuştur. Cinsiyet ile kadın yöneticilere yönelik tutumun tüm alt boyutlarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte öğrenim durumu, toplam çalışma süresi, görev unvanı ile kadın yöneticilere yönelik tutum puanları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık bulunmaktadır. Ancak lisans alanı, çocuk sayısı, medeni durum ile kadın yöneticilere yönelik tutum arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır. Sağlık kurumlarında kadın çalışanların görüşünü belirleyebilmek için yapılan analizler sonucu; kadınlar erkeklere göre daha fazla cam tavana maruz kaldığını ifade etmişlerdir. Kadın katılımcılar erkeklere kıyasla sağlık kurumlarında kadın yönetici sayısının daha yetersiz olduğu görüşüne daha fazla katılmışlardır.
Araştırma grubunun kadınların üst düzey yönetici olmaları konusundaki tutum puanları arasında cinsiyete göre anlamlı bir farkın bulunmuş olması, sağlık sektöründe cam tavanın olduğunu ortaya koymaktadır. Bu nedenle sağlık sektöründe kadın üzerine araştırmalar daha geniş kitlelerde ve farklı değişkenlerle tekrarlanmalıdır. Ayrıca kadınların yönetici konumuna gelmeleri özendirilmesi amacıyla, çalışma saatlerinde esneklik ve kreş imkânları sağlanabilir. Bunun yanında, hastanelerde kadınların sorunlarını doğrudan iletebileceği birimlerin kurulması önerilebilir.

Abstract:
The objective of this study is to assess the attitudes of doctors, nurses, midwives, health technicians, managers and other health and administrative staff towards women managers and determine how socio-demographic and institutional factors affect the variance in attitudes.
The population of the study consists of 1952 people who work in Ankara Training and Research Hospital. In order to calculate the representative sample, stratified sampling is employed. In this respect, 18 managers, 102 doctors, 105 nurses and midwives, 50 health technicians, 22 other health workers and 51 administrative staff are included in the sample.   
"Attitudes Towards Women Managers Scale" is used as the data collection tool, which is developed by Berkman (2005). The data is analysed with SPSS statistical programme package.  
The results of the study show that attitudes towards women managers is neither positive, nor negative (neutral). A statistically significant difference is found between gender and other sub-categories of attitudes towards women managers. Moreover, there is statistically significant difference between attitudes towards women managers and educational status, total working time, job title. However, there is no statistically significant difference between attitudes towards women managers and participant's field of undergraduate study, number of children and marital status.  As far as the opinions of the female health workers are concerned, women stated that they are more exposed to glass ceilings compared to men.  Also, compared to men, women participants agreed more with the statement that the number of women managers in health institutions is insufficient. 
The finding that there is a significant difference between attitudes towards top-level women managers and gender indicates that there is a glass ceiling for women in health sector. For this reason, research regarding women in health sector should be replicated with larger samples and with different variables. Moreover, in order to encourage women to come to the position of manager, it is some flexibility in working hours and daycares' facilities. Moreover, the problems of women in hospitals can be established with the direct transmission unit. By this way, problems of women health workers and managers can directly communicate their problems and help to take relevant measures for gender inequalities at work place.