Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklara toplama işleminin öğretiminde sanal-temsili-soyut öğretim yönteminin etkililiği
The effectiveness of virtual-representational-abstract teaching method in teaching addition to children with autism spectrum disorder
Yazar: MUHAMMED CELAL URAS
Danışman: PROF. DR. YASİN SOYLU
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Erken çocuk eğitimi = Early child education ; Eğitim stratejileri = Training strategies ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Otistik çocuklar = Autistic children ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Toplama işlemi = Act of summing

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın temel amacı, sanal-temsili-soyut müdahale paketinin okul öncesi dönemdeki otizm spektrum bozukluğu (OSB) tanısına sahip çocukların tek basamaklı sayılarla toplama işlemi becerilerini (toplamı 10'dan küçük) edinmelerindeki etkililiğini araştırmaktır.
Yöntem: Bu araştırmada, tek denekli araştırma modellerinden katılımcılar arası yoklama evreli çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Araştırmada; okul öncesi dönemdeki OSB'li çocuklar, bu çocukların öğretmenleri ve ebeveynleri, uygulamayı yapacak araştırmacı ve gözlemciler yer almıştır. Çalışmanın verileri araştırmacı tarafından hazırlanan çalışma kâğıdı, bire bir görüşmeler ve video kayıtları aracılığıyla toplanmış olup verilerin analizinde görsel analiz ve içerik analizi teknikleri kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırma bulguları, doğrudan öğretim yöntemine dayalı STS müdahale paketinin okul öncesi dönemdeki OSB'li çocuklara tek basamaklı sayılarla toplama işlemi becerisini kazandırmada etkili olduğunu göstermektedir. Araştırmanın genelleme bulguları, çocukların kazandıkları beceriyi farklı kişilere genelleyebildiklerini, izleme oturumu bulguları ise öğretim oturumlarını takip eden on ve yirmi gün sonra tüm katılımcıların kazandıkları beceriyi koruduğunu göstermektedir. Son olarak sosyal geçerlik verilerinde öğretmenler, yapılan uygulamanın toplama işlemi üzerinde olumlu etkileri olduğunu ifade etmişlerdir.
Sonuçlar: Araştırmanın sonucunda; okul öncesi dönemdeki OSB'li çocuklara tek basamaklı sayılarla toplama işlemi becerisinin kazandırılmasında, doğrudan öğretim yöntemi ile sunulan STS müdahale paketinin etkili olduğu, çocukların kazandıkları toplama işlemi becerisini öğretim programı tamamladıktan on gün ve yirmi gün sonra da koruyabildikleri, farklı kişilere genelleyebildikleri ve öğretmenlerin uygulamayla ilgili görüşlerinin olumlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Toplama işlemi öğretimi, Matematik öğretimi, Sanal-temsili-soyut öğretim stratejisi, Otizm spektrum bozukluğu, Okul öncesi

Abstract:
Purpose: This study's aim was to investigate the effectiveness of a virtual-representational-abstract (VRA) intervention package on the acquisition of single-digit addition skills (sum less than 10) by preschool children with autism spectrum disorder (ASD).
Method: A multiple probe design across participants, which is one of the single-subject research designs, was used in this study. The participants of the study consisted of three preschool children with ASD, their teachers and parents, the researcher and observers. The data were collected through a worksheet prepared by the researcher, one-to-one interviews and video recordings, visual and content analysis techniques were used to analyse the data.
Findings: The findings of the study show that the VRA intervention package based on the direct instruction method is effective in teaching addition with single-digit numbers to preschool children with ASD. The findings of the study show that the children were able to generalise the acquired skill to different individuals and the follow-up session findings show that all participants maintained the skills 10 and 20 days after the end of the training sessions. Finally, in the social validity data, the teachers stated that the intervention had positive effects on the addition skills.
Conclusions: Finding indicated that the VRA intervention package presented with the direct instruction method was effective in teaching addition with single-digit numbers to preschool children with ASD, the children were able to maintain the addition skills, ten and twenty days after the end of the intervention, they were able to generalise them to different people. The teachers had positive attitude about the intervention.
Keywords: Teaching addition, Mathematics teaching, Virtual-representational-abstract teaching strategy, Autism spectrum disorder, Preschool