Maslach tükenmişlik ölçeğinin Samsun bölge kriminal polis laboratuvarında görev yapan personele göre güvenirlik ve geçerlik analizi
Reliability and validity analysis of the Maslach burnout inventory for personnel working in the Samsun regional criminal police laboratory
Yazar: ALPER İSMAİL TERZİ
Danışman: PROF. DR. YÜKSEL TERZİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İstatistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İstatistik = Statistics
Dizin: Ölçekleme = Scaling

Özet:
Bu tez, Samsun Bölge Kriminal Polis Laboratuvarında görev yapan personelin tükenmişlik düzeylerini Maslach Tükenmişlik Ölçeği (MTÖ) kullanarak değerlendirmeyi ve bu ölçeğin güvenirlik ve geçerliğini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Tükenmişlik, uzun süreli stres ve iş yükü nedeniyle ortaya çıkan ve bireylerin hem psikolojik hem de fiziksel sağlığını olumsuz etkileyen bir durumdur. MTÖ, dünya genelinde yaygın olarak kullanılan ve geçerliği kanıtlanmış bir ölçme aracıdır.
Araştırmada, cinsiyet, medeni durum, yaş, unvan, uzmanlık birimi, eğitim durumu ve mesleki çalışma süresi gibi demografik değişkenlerin tükenmişlik üzerindeki etkileri incelenmiştir. Sonuçlara göre, cinsiyet, medeni durum, unvan ve eğitim durumu değişkenlerinin tükenmişlik düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamıştır. Ancak yaş, uzmanlık birimi ve mesleki çalışma süresi değişkenleri bazı alt faktörler üzerinde anlamlı farklılıklar göstermiştir. Özellikle 36-45 yaş grubundaki çalışanların duygusal tükenme seviyelerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Belge biriminde çalışanların kişisel başarı hissi ise diğer birimlere göre daha yüksek çıkmıştır.
Güvenirlik analizleri, MTÖ'nün yüksek güvenirlik seviyesine sahip olduğunu göstermiş, Cronbach Alfa değerleri ölçeğin güvenirliğini doğrulamıştır. Geçerlik analizlerinde yapılan faktör analizleri, ölçeğin yapı geçerliğini desteklemiştir. Bu bulgular, MTÖ'nün Samsun Bölge Kriminal Polis Laboratuvarı personeli için geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu ortaya koymaktadır.
Araştırmanın sonuçları, tükenmişliğin belirlenmesi ve yönetilmesi açısından önemli bilgiler sunmakta ve MTÖ'nün farklı meslek gruplarında etkin bir şekilde kullanılabileceğini göstermektedir. İş yerinde tükenmişlik düzeylerinin anlaşılması, çalışanların verimliliğini ve genel refahını artırmaya yönelik stratejilerin geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.

Abstract:
This thesis aims to evaluate the burnout levels of personnel working at the Samsun Regional Criminal Police Laboratory using the Maslach Burnout Inventory (MBI) and to analyze the reliability and validity of this scale. Burnout is a condition that arises from prolonged stress and workload, adversely affecting individuals' psychological and physical health. The MBI is a widely used and validated measurement tool globally.
In the study, the effects of demographic variables such as gender, marital status, age, title, specialization unit, educational status, and professional working time on burnout were examined. According to the results, the variables of gender, marital status, title, and educational status did not have a significant impact on burnout levels. However, the variables of age, specialization unit, and professional working time showed significant differences in some sub-factors. Specifically, it was found that the emotional exhaustion levels of employees in the 36-45 age group were higher. The sense of personal accomplishment among those working in the document unit was higher compared to other units.
Reliability analyses indicated that the MBI has a high level of reliability, with Cronbach's Alpha values confirming the scale's reliability. Validity analyses through factor analyses supported the construct validity of the scale. These findings demonstrate that the MBI is a valid and reliable tool for the personnel of the Samsun Regional Criminal Police Laboratory.
The results of the study provide important insights for identifying and managing burnout and show that the MBI can be effectively used in different occupational groups. Understanding burnout levels in the workplace will contribute to the development of strategies aimed at enhancing employee productivity and overall well-being.