Lojistik performans endeksindeki değişimlerin ülkelerin ürün tedariklerine etkileri: Türkiye'den ithalat yapan altı ülkenin incelenmesi
The effect of changes in the logistics performance index on the product's supply of countries: Analyzing to six countries importing from Turkey
Yazar: AYKUT ŞENTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. NAZIM ÇATALBAŞ
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İşletmecilik Ana Bilim Dalı / Uluslararası İşletmecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Lojistik = Logistics ; Lojistik performans endeksi = Logistics performance index ; Tedarik sistemleri = Supply systems ; Tedarik zinciri = Supply chain ; Uluslararası işletmeler = International enterprises ; Uluslararası ticaret = International trade ; İthalat = Import

Özet:
Küreselleşme ve teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte rekabet artmış, ürünle birlikte satış sonrası hizmetler de ön plana çıkmıştır. Bu süreçte lojistik, gerek maliyetlere etkisi gerekse etkin yönetilmesi ile kazandırdığı müşteri memnuniyeti ve rekabet avantajıyla işletmeler için önemli hale gelmiştir. Lojistik, ülkeler içinde de büyük önem taşımaktadır. Lojistik hizmetlerinde güçlü ülkeler, küresel rekabette avantaj kazanmaktadır. Dünya Bankası tarafından sektör temsilcilerine uygulanan anketle, ülkelerin lojistik performansları değerlendirilmektedir. Lojistik Performans Endeksi (LPI) adıyla yayınlanan endekse göre ülkeler; gümrük, altyapı, uluslararası sevkiyat, lojistik yetkinlik, takip-izleme ve zamanlama olmak üzere altı kategoride değerlendirilmektedir. Bir ülkenin LPI puanının yüksek olması, söz konusu ülkenin, lojistik dostu bir ülke olduğunu göstermektedir. Ayrıca, bu durum küresel rekabette ülkeye büyük bir avantaj sağlamaktadır.
	Çalışmada lojistiğin ticaretteki öneminden yola çıkılarak LPI puanındaki değişimlerin dış ticarette ne kadar etkili olduğu, ürün tedarikini nasıl etkilediği gibi sorulara yanıt aranmıştır. Bu amaçla, Türkiye için ihracat potansiyeli olan ve 2007-2018 yılları arasında LPI puanlarının raporlanmış olduğu Özbekistan, Tacikistan, Kırgızistan, Kazakistan, Cezayir ve Kenya incelenecek ülkeler olarak seçilmiştir. LPI puanı ile ürün tedariki arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla, ülkelerin LPI puanlarındaki değişim ile Türkiye'den ithal ettikleri ürünler arasındaki ilişki incelenmiştir. Yatay analiz tekniği kullanılarak ürünlerin yıllar içindeki değişimi ile LPI puanındaki değişim karşılaştırılmış ve ülkelerin dış ticaret verileri kullanılarak yorumlanmıştır. LPI alt kategorilerine göre değerlendirilen ürünlerden, LPI puanın etkisiz olduğu veya etkisinin az olduğu ürünlerin özellikleri belirlenmeye çalışılmıştır. Bu çalışma sonucunda tekstil ürünleri, plastik ürünler, makine ve ekipmanları gibi lojistik kaynaklı sorunların, kullanım ömründe önemli etkisinin olmadığı ürünlerde LPI puanının dikkat çekici etkisinin olmadığı görülmüştür.

Abstract:
With the rapid development of globalization and technology, competition has increased, and after-sales services have come to the fore along with the product. In this process, logistics has become important for businesses with both its impact on costs and its effective management, customer satisfaction and competitive advantage. Logistics is also of great importance within countries. Strong countries in logistics services gain an advantage in global competition. The logistics performances of the countries are evaluated by the questionnaire applied to the sector representatives by the World Bank. According to the index published under the name of Logistics Performance Index (LPI), countries; It is evaluated in six categories as customs, infrastructure, international shipment, logistics competence, tracking-tracing and timeliness. A country's high LPI score indicates that it is a logistics-friendly country. In addition, this situation provides a great advantage to the country in global competition. 
In the study, based on the importance of logistics in trade, answers were sought to questions such as how effective the changes in the LPI score are in foreign trade and how they affect product supply. For this purpose, Uzbekistan, Tajikistan, Kyrgyzstan, Kazakhstan, Algeria and Kenya, which have export potential for Turkey and whose LPI scores were reported between 2007 and 2018, were selected as the countries to be examined. In order to determine the relationship between the LPI score and the product supply, the relationship between the changes in the LPI scores of the countries and the products imported from Turkey was examined. By using the horizontal analysis technique, the change in the products over the years and the change in the LPI score were compared and interpreted using the foreign trade data of the countries. Among the products evaluated according to the LPI sub-categories, the characteristics of the products for which the LPI score was ineffective or had little effect were tried to be determined. As a result of this study, it has been seen that the LPI score does not have a remarkable effect on products where logistics-related problems such as textile products, plastic products, machinery and equipment do not have a significant effect on their lifetime.