Geç başlangıçlı neonatal sepsis tanısı alan 32 hafta ve 1500 gram altında doğan prematürelerde nsofa skorunun mortalite ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between nsofa score and mortality in preterm infants born at less than 32 weeks and weighing under 1500 grams diagnosed with late-onset neonatal sepsis
Yazar: SÜMEYYE YAMAN
Danışman: DOÇ. DR. İPEK GÜNEY VARAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Amaç: Yenidoğanlarda sepsis tüm gelişmelere ve yenilenen bakım stratejilerine
rağmen tüm dünyada, özellikle prematürelerde, önemli bir mortalite ve morbidite
nedeni olmaya devam etmektedir. Klinik bulguların sepsise özgü olmaması,
prematürelerde bulguların silik olması tanıyı zorlaştırmaktadır. Tanısında altın
standart olarak kan kültürü kullanılmaya devam edilmektedir, bu durum da kesin
tanının gecikmesine yol açabilmektedir. Ancak yenidoğanlarda, özellikle
prematürelerde, tedavinin gecikmemesi mortalite ve morbidite açısından oldukça
önemlidir. Sepsisi tahmin etmek veya sepsis şiddetini tanımlamak için kullanılan
skorlar, çok düşük doğum ağırlıklı bebeklerin bakımını iyileştirebilir. Neonatal
ardışık organ yetmezliği değerlendirmesi (nSOFA), solunum, kardiyovasküler ve
hematolojik verileri kullanarak sepsis ile ilişkili mortaliteyi tahmin etmek için
geliştirilmiştir. Biz çalışmamızda yeni bir skorlama sistemi olan nSOFA skorunun
yenidoğanlarda önemli mortalite ve morbidite sebebi olan sepsisin
değerlendirilmesinde mortalite ve sepsis etkenini öngörmedeki yerini göstermeyi
ve nSOFA skorunun klinik değerini vurgulamayı hedefledik.
Gereç ve Yöntemler: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
yenidoğan yoğun bakım ünitesinde 1 Ocak 2019- 31 Mart 2023 tarihleri arasında
doğum ağırlığı 1500 gramın ve gestasyon yaşı 32 haftanın altında doğan geç
başlangıçlı sepsis tanısı alan, uygun kriterleri karşılayan toplam 117 yenidoğan
çalışmaya dahil edildi. Çalışmada hasta bilgilerine retrospektif olarak hasta
dosyalarından ve hastane kayıt sisteminden ulaşıldı. nSOFA skoru solunum
parametreleri, trombosit değeri ve inotrop alma durumlarında göre sepsis
öncesinde, sepsis anında ve sepsis sonrasında 9 farklı noktada hesaplandı.
Mortaliteyi öngörmede nSOFA skorlarının duyarlılık, özgüllük değerleri ve cutoff puanlarının hesaplanması için ROC (işlem karakteristik eğrisi, receiver
operating characteristic) eğrisi analizi kullanıldı. ROC eğrisinin cut-off değerleri,
yüksek ve düşük nSOFA değerlerini bölen Youden indeksi hesaplanarak
belirlendi. Elde edilen verilerin istatistiksel analizi IBM SPSS Statistics 23.0
programı ile değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamızda mortalite oranı %11.1 idi. Hayatını kaybeden hastaların
doğum ağırlığı ve gestasyonel haftası hayatta kalanlara göre daha düşük bulundu.
Hayatını kaybedenlerde tüm zaman noktalarında nSOFA skoru hayatta kalanlara
kıyasla daha yüksek olduğu gösterildi. Bu zaman noktaları arasındaki artışlara
ROC ile bakıldığında en anlamlı zaman aralığı sepsisten 12 saat öncesi ve 12 saat
sonrası arasındaki farkın olduğu görüldü (AUC=0.906, p<0.001). Ayrıca herhangi
bir zaman aralığındaki 2 puanlık artışın mortalite ile ilişkili olduğu görülmüştür
(p<0.001). Sepsisten 6, 12, 24 ve 48 saat sonra bakılan nSOFA skorunun 3.5 cutoff değeri ile mortaliteyi öngörmüştür (p<0.001). En yüksek ayırt ediciliği
sepsisten 24 saat sonraki zaman noktasında hesaplanan nSOFA skorunda
görülmüştür (AUC=0.972, p<0.001). nSOFA skoru arttıkça mortalite oranı da
paralel olarak artmıştır. nSOFA skorunda mortalite açısından en anlamlı alt
skorun pulmoner alt skor olduğu görülmüştür. Sepsis etkenini öngörmesi
açısından ayrı olarak incelendiğinde 3.5 cut-off değeri ile sepsisten 12 ve 24 saat
sonraki zaman noktalarında gram negatif sepsisi ayırt edebildiği görülmüştür. 28
gestasyonel haftanın altında doğan hastalarda tekrar nSOFA skoru
karşılaştırıldığında benzer sonuçlar elde edilmiş olup, nSOFA skorunun ileri
derece pretermlerde de kullanılabileceği gösterilmiştir.
Sonuç: Çalışmamız neticesinde elde ettiğimiz veriler nSOFA skorunun neonatal
sepsiste mortalite öngörüsünde kullanılabilecek bir skorlama sistemi olduğunu
göstermiştir.
Anahtar Kelimeler: neonatal sepsis, nSOFA skoru, mortalite

Abstract:
Objective: Despite all the developments and renewed care strategies, sepsis in
newborns has been continues to be an important cause of mortality and morbidity all
over the world, especially in premature infants. The fact that the clinical findings are
not specific to sepsis in infant and the findings are subtle in premature infants makes
the diagnosis difficult. Blood culture continues to be used as the gold standard in the
diagnosis, which may lead to a delay in the definitive diagnosis. However, it is very
important not to delay treatment in neonates, especially in premature infants, of
mortality and morbidity. Scores used to predict sepsis or describe the severity of
sepsis may improve the care of very low birth weight infants. The neonatal sequential
organ failure assessment (nSOFA) was developed to predict sepsis-associated
mortality using respiratory, hemodynamic and hematologic data. Thus, we aimed of
in our study to show the performance of nSOFA score, a new scoring system, in
predicting mortality and sepsis agent in the evaluation of sepsis, which is an
important cause of mortality and morbidity in newborns, and to emphasize the
clinical value of the nSOFA score.
Materials and Methods: A total of 117 newborns diagnosed with late-onset sepsis,
who were born between January 1, 2019 and March 31, 2023 in the neonatal
intensive care unit of Bursa Yüksek İhtisas Education and Research Hospital
between January 1, 2019 and March 31, 2023 and with a birth weight of <1500
grams and gestational age <32 weeks and met the inclusion criteria, were included in
the study. In this study, patient information was obtained retrospectively from patient
records and hospital data system. The nSOFA score was calculated at 9 different
points (before, during and after sepsis) according to respiratory parameters, platelet
value and inotrope use. ROC (receiver operating characteristic) curve analysis was
used to calculate the sensitivity, specificity and cut-off scores of nSOFA scores for
predicting mortality. The cut-off values of the ROC curve were determined by
calculating the Youden index, which divides the high and low nSOFA values.
Statistical analysis of the data obtained was evaluated with IBM SPSS Statistics 23.0
program.
Results: The mortality rate was 11.1% in our study. Birth weight and gestational
week were lower in patients who died than survivors. The nSOFA score was shown
to be higher at all time points in patients who died than survivors. When the increases
between these time points were analyzed by ROC, the most significant time interval
was the difference between 12 hours before and 12 hours after sepsis (AUC=0.906,
p<0.001). Also, a 2-point increase in any time interval was associated with mortality
(p<0.001). The nSOFA score predicted mortality with a cut-off value of 3.5 at 6, 12,
24 and 48 hours after sepsis (p<0.001). The highest discrimination was seen in the
nSOFA score calculated at the time point 24 hours after sepsis (AUC=0.972,
p<0.001). As the nSOFA score increased, the mortality rate also increased. The most
significant component in terms of mortality in the nSOFA score was the pulmonary
component. When it was also examined in terms of predicting the causative agent of
sepsis, it was observed that it was able to distinguish gram-negative sepsis at time
points 12 and 24 hours after sepsis with a cut-off value of 3.5. In patients born below
28 gestational weeks, similar results were obtained when the nSOFA score was
compared again, and it was shown that the nSOFA score can also be used in
advanced preterms.
Conclusion: The data obtained in our study showed that the nSOFA score is a
scoring system that can be used to predict mortality in neonatal sepsis.
Keywords: neonatal sepsis, nSOFA score, mortality