Labsa atığından adsorban kullanılarak lineer alkil benzen sülfonatın metod validasyonu ve geri kazanım çalışması
Method validation and recovery study of linear alkyl benzene sulfonate using adsorbent from labsa waste
Yazar: ILGIM ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. CEMİLE ÖZCAN
Kırklareli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
LABS, temizlik ürünlerinde yüksek miktarda kullanılan anyonik yüzey aktif maddedir. Endüstrideki gelişmeler ve artan nüfus yoğunluğunun getirdiği etmenlerden olan atıkların her geçen gün artması ile birlikte kimyasal atıklar da artmaktadır. Bu nedenlerle LABS bileşeninin takibi-tayini ve arıtımı çalışması önemini artırmaktadır. LABS tayini için bu çalışmada HPLC-DAD, UV-Vis cihazları kullanılmış ve titrasyon işlemi yapılmıştır.
Çalışmada LABS geri kazanımı için farklı adsorbanlar (aktif karbon, reçine, silikajel ve XAD-7) kullanılarak önderiştirme işlemi yapılmış ve UV-vis ve HPLC'de alınan sonuçlar değerlendirilerek optimum koşullar tespit edilmiştir. Önderiştirme işleminde ekstraksiyonu etkileyen pH, adsorban miktarı, ekstraksiyon süresi, örnek çözelti hacmi gibi parametreler değerlendirilmiştir. HPLC'de metod validasyonu yapılarak optimum koşullar akış hızı 0,7 mL/dk, dalga boyu 210 nm, enjeksiyo hacmi 20 uL ve kolon sıcaklığı 25 °C olarak belirlenmiştir. LABS için optimum pH 7'de 30 dk ekstraksiyon süresi olarak belirlenmiş ve UV'de %90'dan HPLC'de %95'den fazla geri kazanım sağlanmıştır. LOD ve LOQ değerleri ise sırasıyla 0,14 ppm ve 0,48 ppm, %RSD değeri de 10'dan küçük bulunmuştur.
Sonuç olarak, fabrikalarda üretilen ve atık olarak görülen LABS bileşeninin geri kazanımı için adsorpsiyon çalışması yapılmış ve atık LABS'ın ürün olarak geri kazanımı sağlanmıştır. Kullanılan adsorbanlardan aktif karbonla geri kazanımda başarılı sonuçlar alınmıştır.

Abstract:
LABS is a highly used anionic surfactant in cleaning products. With the increase of waste, which is one of the factors brought by the developments in the industry and increasing population density, chemical wastes are also increasing. For these reasons, the follow-up-determination and purification of the LABS component increase its importance. The LABS amount was determined by using HPLC-DAD, UV-Vis and titration.
In the study, preconcentration was performed using different adsorbents (activated carbon, resin, silica gel and XAD-7) for LABS recovery and optimum conditions were determined by evaluating the results obtained with UV-vis and HPLC. In the preconcentration process were evaluated parameters such as pH, amount of adsorbent, extraction time, sample solution volume. Optimum conditions obtained from method validation by HPLC were flow rate of 0.7 mL/min, wavelength of 210 nm, injection volume of 20 μL and column temperature of 25 °C. The optimum extraction time for LABS was determined as 30 min at pH 7, and recovery (%) from 90 with UV to more than 95 with HPLC was achieved. LOD and LOQ values were found to be 0.14 ppm and 0.48 ppm, respectively, and the %RSD value was less than 10.
As a result, an adsorption study was carried out for the recovery of the LABS component produced in the factories and seen as waste, and the waste LABS was recovered as a product. Successful results were obtained in the recovery with activated carbon from the adsorbents used.
Keywords: LABS, Adsorbent, Waste, Pre-concentration.