Sonik aktivasyonla birlikte etilendiamin tetraasetik asit, fitik asit ve N-asetilsistein kullanımının kök kanallarından kalsiyum hidroksit uzaklaştırma etkinliklerinin değerlendirilmesi: Mikro-BT çalışması
Evaluation of calcium hydroxide removal efficiency from root canals using ethylenediaminetetraacetic acid, phytic acid and n-acetylcysteine with sonic activation: a micro-CT study
Yazar: AHMET TEKDEMİR
Danışman: PROF. DR. BAĞDAGÜL HELVACIOĞLU KIVANÇ
Gazi Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: EDTA = EDTA ; Fitik asit = Phytic acid ; Kalsiyum hidroksit = Calcium hydroxide ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; Kök kanalı irrigantları = Root canal irrigants ; N-asetilsistein = N-acetylcysteine ; Tomografi-mikro bilgisayarlı = Tomograph-micro computed

Özet:
Bu çalışmanın amacı etilendiamin tetraasetik asitin (EDTA), fitik asitin (IP6) ve N-asetilsisteinin (NAC) sonik aktivasyon kullanılarak, kalsiyum hidroksitin Ca(OH)2 kök kanallarından uzaklaştırma etkinliklerinin mikro  bilgisayarlı tomografi (Mikro-BT) analiziyle karşılaştırılmasıdır. Çalışmada 32 adet çekilmiş alt birinci küçük azı insan dişi kullanıldı. Dişler, Ca(OH)2'nin kök kanallarından uzaklaştırılmasında kullanılacak şelasyon ajanlarına göre rastgele 4 gruba ayrıldı (n=8). Kök kanalları ProTaper döner alet sistemi ile X5'e kadar şekillendirildi. Örnekler preparasyon sonrası Mikro-BT cihazı ile tarandı. Ca(OH)2 patı, şırınga sisteminin (SURE-Paste), lentulo spiral ile kombine kullanımıyla kök kanallarına iletildi. Tüm dişler, dolum hacminin belirlenmesi için Mikro-BT cihazı ile tarandı. Ca(OH)2, 7 gün sonra kök kanallarından uzaklaştırıldı. Ca(OH)2'nin uzaklaştırılmasında, birinci grupta EDTA ile şırınga irrigasyonu, diğer gruplarda sırasıyla EDTA, IP6 ve NAC sonik aktivasyonla kullanıldı. Dişler, Ca(OH)2 kalıntılarının hacmini ve yüzdesini hesaplamak için mikro-BT cihazı ile tarandı. Veriler, tek yönlü ANOVA ve Duncan testleri ile istatistiksel olarak analiz edildi. Anlamlılık düzeyi 0,05 olarak belirlendi. Şelasyon ajanlarının ve irrigasyon tekniklerinin hiçbiri Ca(OH)2'yi tamamen uzaklaştıramadı. Ca(OH)2'nin kalan hacminin yüzdesi, gruplar arasında istatistiksel olarak önemli ölçüde farklıydı (p<0,05). EDTA'nın şırınga irrigasyonuyla kullanıldığı grup, diğer gruplara göre daha yüksek artık Ca(OH)2 hacim değerlerine sahipti (p<0,05). EDTA, IP6 ve NAC'nin sonik aktivasyon ile kullanılması kalan Ca(OH)2 yüzdesini önemli ölçüde etkilemedi (p>0,05). Sonik aktivasyonla birlikte kullanılan gruplar (EDTA, IP6, NAC) arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi. (p<0,05). Her üç şelasyon ajanının Ca(OH)2 uzaklaştırma etkinlikleri benzerdi. Kök kanallarından Ca(OH)2 uzaklaştırmada sonik aktivasyonla birlikte IP6 ve NAC, EDTA'ya alternatif olarak kullanılabilir.

Abstract:
The aim of this study was to compare the efficacy of ethylenediaminetetraacetic acid (EDTA), phytic acid (IP6) and N-acetylcysteine (NAC) with sonic activation on the removal efficiency of calcium hydroxide (Ca(OH)2) from root canals with micro computed tomography (Micro-CT) analysis. 32 extracted human mandibular first premolars were used in this study. The teeth were randomly divided into 4 groups based on the chelating agents to be used in the removal of Ca(OH)2 from the root canals (n=8). The root canals prepared with the ProTaper rotary system up to X5. The specimens were scanned using Micro-CT after preparation. Ca(OH)2 paste was delivered into root canals using syringe system (SURE-Paste) combined with lentulo spiral. All teeth were scanned using Micro-CT to determine the filling volume. After 7 days, Ca(OH)2 was removed from the root canals. EDTA was used with syringe irrigation at first group while EDTA, IP6 and NAC were used with sonic activation at other groups respectively to remove Ca(OH)2. Teeth were scanned using micro-CT to calculate the volume and the percentage of Ca(OH)2 remnants. Data were analyzed statistically by one-way ANOVA and Duncan's tests. Significance level was determined as 0.05. None of the chelating agents and irrigation techniques completely removed Ca(OH)2. The percentage of the remnant volume of the Ca(OH)2 was significantly different between the groups (p<0.05). EDTA with syringe irrigation group had higher Ca(OH)2 remnant volume values compared to other groups (p<0.05). The use of the EDTA, IP6 and NAC with sonic activation did not significantly effect the percentage of remaining Ca(OH)2 (p>0.05). The difference between the groups (EDTA, IP6, NAC) with sonic activation were not significant (p>0.05). The Ca(OH)2 removal efficiencies of all three chelating agents were similar. IP6 and NAC can be used as alternatives to EDTA for Ca(OH)2 removal from the root canals with sonic activation.