Hemiplejik üst ekstremitede omuz ağrısının üst ekstremite fonksiyonelliği ve yaşam kalitesine etkisi
Effects of shoulder pain on functionality and quality of life in cases with hemiplegic upper extremity
Yazar: ZEYNEP EROĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP HOŞBAY
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Çalışmamızdaki amaç; inmeli bireylerde üst ekstremitede omuz ağrısının fonksiyonelliği ve yaşam kalitesini nasıl etkilediğini incelemekti. Çalışmamıza Haziran 2017-Mayıs 2018 tarihleri arasında İstanbul Median Tıp Merkezi'nde takip edilen, yaş ortalaması 59,9±11,19 yıl, vücut kitle indeksi ortalaması 28,76±6,07 olan 84 hemiplejik birey dahil edildi. Bireylerin 32'si sol, 52'si sağ olmak üzere 46 erkek 38 kadın hasta dahil edildi. Olguların Eklem Hareket Açıklık (EHA)'larını ölçmek için gonyometrik ölçüm yapıldı, spastisite şiddetlerini belirlemek için Modifiye Ashworth Skalası kullanıldı. Olguların günlük yaşam aktivitelerini değerlendirmek için Nottingham Sağlık Profili(NSP) ve yaşam kalitesini değerlendirmek için İnmeye Özgü Yaşam Kalitesi Ölçeği(İÖYKÖ) kullanıldı. Ağrı düzeyi McGill-Melzack Ağrı Anketi ile üst ekstremite fonksiyonelliği Üst Ekstremite Fonksiyonel İndeksi(ÜEFİ) ile değerlendirildi. İstatistiksel analiz için Windows tabanlı SPSS21 (Statistical package for the Social Sciences) programı kullanıldı, çalışmanın anlamlılık düzeyi olarak p<0,05 kabul edildi. McGill-Melzack Ağrı Anketinin ağrı şiddeti bölümü ile İÖYKÖ arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (p<0,05). Ağrı şiddeti ile İÖYKÖ alt parametreleri olan kişilik, öz bakım ve sosyal roller bölümlerinin ilişkisi anlamlı idi(p<0,05). Yine ağrı şiddeti ile spastisite arasında anlamlı ilişki bulundu (p<0,05). Omuz ağrı şiddetinin artmasının hemiplejik bireylerde yaşam kalitesini düşürdüğü görüldü. Ağrı şiddeti ile NSP ve ÜEFİ arasında anlamlı ilişki bulunmadı (p>0,05).  Çalışmamızdan elde edilen sonuçlar hemiplejik üst ekstremitede omuz ağrısının yaşam kalitesini etkileyebildiğini göstermektedir. Hemiplejik bireylerde omuz ağrısının dikkate alınarak, yaşam kalitesini ve günlük yaşam aktivitelerine katılımı arttırmaya yönelik yaklaşımların rehabilitasyon programlarına eklenmesinin yararlı olacağı görüşündeyiz.
Anahtar Kelimeler: Hemipleji, Omuz Ağrısı, Yaşam Kalitesi, Fonksiyonellik, Üst Ekstremite.

Abstract:
This study aims to investigate functionality and quality of life effects of shoulder pain on patients who have suffered a stroke. Participants of the study were patients being treated at İstanbul Median Medical Centre between June 2017 and May 2018. 84 hemiplegic participants had an average age of 59,9±11,19 and an average BMI of 28,76±6,07. There were 38 women, 46 men patients. Goniometric measurements were used to measure the range of motion and Modified Ashworth Scale of Muscle Spasticity was used to determine spasticity severity. Nottingham Health Profile was used to evaluate daily activities and Stroke-Specific Quality of Life Scale was used to evaluate quality of life. Pain levels were evaluated using The McGill-Melzack Pain Questionnaire and upper extremity functionality was evaluated with Upper Extremity Functional Index. Windows based SPSS21 was used for statistical analysis and a significance level of p<0,05 was accepted. A statistically significant correlation was observed between pain severity section of The McGill-Melzack Pain Questionnaire and Stroke-Specific Quality of Life Scale. A significant correlation was observed between pain severity and Stroke-Specific Quality of Life Scale's personality, self-care and social roles sections. Another significant correlation was found between pain severity and spasticity. A lower quality of life was observed in participants with an increased severity of shoulder pain. No significant correlation was observed between Nottingham Health Profile and Upper Extremity Functional Index (p>0,05). 
Results of our study shows that shoulder pain in hemiplegic upper extremities affects quality of life. We conclude that in cases of hemiplegic upper extremities, attention should be paid to shoulder pain and addition of approaches in daily activities to the rehabilition programs would be beneficial.
Key Words: Hemiplegia, Shoulder Pain, Quality of Life, Functionality, Upper Extremity.