Laparoskopik kolesistektomi operasyonu sonrası ağrı kontrolünün derlenme üzerine etkisi
The effect of pain management in laparoscopic cholecystectomy onrecovery parameters
Yazar: BETÜL GÜVEN AYTAÇ
Danışman: UZMAN BAYAZİT DİKMEN
Sağlık Bakanlığı / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Çalışmamızda LK cerrahisi geçiren hastalarda intraoperatif kullanılan
analjeziklerin; postoperatif ağrı düzeyine etkisini, postoperatif ağrı kontrolünün ve
bulantı-kusmanın derlenme üzerindeki etkilerini gözlemlemeyi amaçladık. LK
cerrahisi geçiren 20-85 yaş arası, ASA I-III grubu 284 hasta çalışma kapsamına
alındı. Standart premedikasyonsuz anestezi uygulanan hastalarda postoperatif
analjezi için yara kapanması sırasında intraoperatif kullanılan analjezik ajan ve
bulantı-kusma proflaksisi anestezistin tercihine bırakıldı. VAS >5 olan hastalara
derlenme odasında ek analjezik yapıldı. Tüm hastalarda; operasyon süresi,
hemodinamik değişiklikler, VAS skorları postoperatif 0.,30. ve 60. dakikalarda,
Aldrete skorları, postoperatif ek analjezik ihtiyaçları ve anestezist tarafından tercih
edilen ek analjezik ajan, dozu ve yapılma zamanı derlenme odasında kaydedildi. 4.,
12. ve 24. saatlerde serviste hastaların VAS skorları ve bulantı-kusma varlığı
kaydedildi.
İntraoperatif analjezik kullanılan grupların tümünde 0-1 saat arasında VAS ≤
4 sağlayamadığı için analjezi etkin olarak değerlendirilmedi. Postoperatif 4.saatteki
VAS değerleri 4 ün altında fakat 3 ün üstünde idi. Postoperatif 12.saatteki VAS
değerleri 3 ün altında idi. 0-1.sa içinde tek analjezik kullanılan gruplar içinde en
düşük VAS değeri metamizol kullanılan hastalarda idi. İki analjeziğin birlikte
kullanıldığı tüm gruplarda 0. dakika VAS değerleri kontrol grubuna göre daha
düşüktü. Ancak bu değer VAS 4 ün üzerinde idi. 30. dakika ve 1.saatteki VAS
değerleri 0.dakikaya göre daha yüksekti. Tramadol, metamizol ve Tramadol
/metamizol grupları kıyaslandığında 0. dakikadaki en düşük VAS değeri
tramadol/metamizol grubunda idi. 30. dakika ve 1.saatteki VAS değerleri 0. dakikaya
göre yüksekti. Tramadol, diklofenak ve Tramadol/diklofenak grupları
kıyaslandığında 0. dakikadaki en düşük VAS değeri tramadol/diklofenak grubunda
idi. Ancak bu değer 4 ün üzerindeydi. 30. dakika ve 1.saatteki VAS değerleri
0.dakikaya göre yüksekti. Tramadol, parasetamol ve Tramadol/parasetamol grupları
kıyaslandığında 0. dakikadaki en düşük VAS değeri tramadol/parasetamol grubunda
idi. 30. dakika ve 1.saatteki VAS değerleri 0. dakikaya göre yüksekti. Tek ilaç
kullanılan hastaların ek analjezik ihtiyaçları değerlendirildiğinde parasetamol
grubundaki hastaların ilk bir saat içerisindeki ek analjezik gereksinimi daha düşüktü. 
4 saatten sonraki ek analjezik kullanımı tüm gruplarda benzerdi. İki analjeziğin
birlikte kullanıldığı hastalarda 0-1 saat dilimindeki ek analjezik kullanımı tüm
gruplar için kontrol grubuna göre daha düşüktü. En az ek analjezik gereksinimi
tramadol/ parasetamolün birlikte kullanıldığı grupta idi. Postoperatif 4.saatte yapılan
değerlendirmelerde tüm tek analjezik kullanılan hastaların VAS değeri 4 ün altında
idi. Hastaların ağrı şiddeti bundan sonraki dönemlerde azalmıştı.
Hastaların postoperatif derlenmeleri değerlendirildiğinde ilaç kullanılmayan
hastalarda Aldrete skorları en düşüktü.
Hastaların intraabdominal basınçları ile VAS değerleri arasında korelasyon
olup olmadığı değerlendirildi. VAS değişimi ile İAB düzeyleri arasında istatistiksel
olarak anlamlı korelasyon yoktu (p>0,05)
Steroid kullanılan grup ve kullanılmayan grup karşılaştırıldığında gruplar
arasında medyan Aldrete skorları yönünden istatistiksel olarak anlamlı farklılık yoktu
(p=0,752).
LK sonrasındaki analjezi planlamasında, postoperatif dönemde opioidlere ve
ağrının kendisine bağlı gelişebilecek yan etkileri önlemede olumlu katkı sağlayacak,
güncel konsept olan "Multimodal Analjezi" temelinde şekillendirilecek tedavilerin,
hasta sonuçlarına olumlu olarak yansıyacağı kanaatindeyiz.

Abstract:
In our study, we aimed to observe the effects of intraoperatively used analgesics on postoperative pain level, the effects of postoperative pain control and nausea-vomiting on recovery in patients undergoing LC surgery. 284 ASA I-III group patients aged 20-85 years who underwent LC surgery were included in the study. In patients who underwent standard anesthesia without premedication, intraoperative analgesic agent used during wound closure and prophylaxis of nausea-vomiting were left to the preference of the anesthesiologist for postoperative analgesia. Additional analgesics were administered to patients with VAS >5 in the recovery room. In all patients; operation time, hemodynamic changes, VAS scores postoperative 0.,30. and at the 60th minute,
Aldrete scores, postoperative additional analgesic needs and additional analgesic agent preferred by the anesthetist, dose and time of administration were recorded in the recovery room. At the 4th, 12th and 24th hours, the patients' VAS scores and the presence of nausea-vomiting were recorded.
Analgesia was not considered effective because it could not provide VAS ≤ 4 between 0-1 hours in all of the groups that used intraoperative analgesics. The VAS values ​​at the 4th hour postoperatively were below 4 but above 3. VAS values ​​at the 12th hour postoperatively were below 3. The lowest VAS value among the groups in which a single analgesic was used within 0-1 hour was in the patients who used metamizole. In all groups where two analgesics were used together, the 0th minute VAS values ​​were lower than the control group. However, this value was above VAS 4. VAS values ​​at 30 minutes and 1 hour were higher than at 0 minutes. When tramadol, metamizole and tramadol/metamizole groups were compared, the lowest VAS value at 0 min was in the tramadol/metamizole group. VAS values ​​at 30 minutes and 1 hour were higher than at 0 minutes. When tramadol, diclofenac and Tramadol/diclofenac groups were compared, the lowest VAS value at 0 min was in the tramadol/diclofenac group. However, this value was above 4. VAS values ​​at 30 minutes and 1 hour were higher than at 0 minutes. When tramadol, paracetamol and Tramadol/paracetamol groups were compared, the lowest VAS value at 0 min was in the tramadol/paracetamol group. VAS values ​​at 30 minutes and 1 hour were higher than at 0 minutes. When the additional analgesic needs of the patients who used a single drug were evaluated, the additional analgesic requirement within the first hour of the patients in the paracetamol group was lower.
Additional analgesic use after 4 hours was similar in all groups. Additional analgesic use in the 0-1 time zone was lower for all groups compared to the control group in patients who used two analgesics together. The least additional analgesic requirement was in the group in which tramadol/paracetamol were used together. In the evaluations made at the 4th hour postoperatively, the VAS value of all patients who used a single analgesic was below 4. The pain intensity of the patients decreased in the following periods.
When the postoperative recovery of the patients was evaluated, the Aldrete scores were the lowest in the patients who did not use drugs. It was evaluated whether there was a correlation between the patients' intra-abdominal pressures and VAS values. There was no statistically significant correlation between VAS change and IAP levels (p>0.05)
There was no statistically significant difference between the groups in terms of median Aldrete scores between the groups that used steroids and those that did not (p=0.752).
We believe that the treatments that will be formed on the basis of the current concept "Multimodal Analgesia", which will contribute positively to the analgesia planning after LC, to prevent the side effects that may develop due to opioids and pain itself in the postoperative period, will have a positive effect on the patient results.