Hint alt kıtasında sûfî-selefî mücadelesi bağlamında İslâm'da iç barışın korunması
Preserving inner peace in Islam in the context of the sufi-salafi conflict in the Indian subcontinent
Yazar: SAEYD RASHED HASAN CHOWDURY
Danışman: Prof. Dr. VAHİT GÖKTAŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tasavvuf Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Bangladeş = Bangladesh ; Hint Alt Kıtası = Indian Subcontinent ; Hint Müslümanları = Indian Muslims ; Pakistan = Pakistan ; Selefiye = Selefiye ; Tasavvuf = Mystic ; Tasavvuf felsefesi = Philosophy of mysticism ; Tasavvuf tarihi = History of mysticism ; Tasavvufi unsurlar = Mystical elements ; Tasavvufi yaşam = Mystical life

Özet:
Bugün Hint alt kıtasında, özellikle Bangladeş, Hindistan ve Pakistan'da yaşayan yaklaşık 500 milyon Müslüman, bu bölgeyi dünyadaki Müslüman insan gücünün merkezlerinden biri hâline getirmiştir. Hint alt kıtası artık çok etnikli ve çok dinli bir bölgedir. İslâm, bu alt kıtanın tarihinin ve kültürünün ayrılmaz bir parçası olmuştur. İslâm, başlangıcından bu yana bölge halkına büyük katkılarda bulunmuştur ve olmaya da devam etmektedir. Ancak Hint alt kıtası'ndaki Müslümanlar günümüzde çeşitli sorunlarla karşı karşıyadır. Bir yandan iç ve dış komplolar sürmektedir. Öte yandan da sûfîler ve selefîler başta olmak üzere iki grup Müslüman, mezhepçi öğretilerini yaymaya çalışırken çeşitli meselelere de müdahil olmaktadırlar.
Sûfîler ve selefîler, dini faaliyetlerini yaymak için çeşitli medreseler ve camiler kurmaktadırlar. Şu anda da bir grubun mensuplarının başka bir grup tarafından dînî kurum kurmaya çalışırken dövülmesi, öldürülmesi gibi korkunç olaylar da yaşanmaktadır. Bütün bu olaylar İslâm'ın güzelliğini bozmaktadır. Bu nedenle tezde, Selefîlerin aşırılık yanlısı politikaları ve bazı sûfîlerin sapkın faaliyetleri nedeniyle İslâm'ın bozulması, Hint alt kıtası Müslümanlar tarafından bir "araştırma sorunu" olarak görülmektedir. Bu sorunu İslâm tarihi ışığında analiz etmeye çalışıp ve bu sorunun nasıl aşılacağına dair bir öneride bulunulmaktadır.
Bu çalışma üç bölümden oluşacaktır. Tezin ilk bölümde sûfîlerin Hint alt kıtası'na gelişine ve faaliyetlerine odaklanacaktır. İkinci bölümde ise Selefîlerin Hint alt kıtası'na gelişi, doktrinleri ve faaliyetleri ile ilgilenecektir. Üçüncü bölümde de Sûfîler ve Selefîler arasındaki ihtilafın bağlamı üzerine tarihsel bir tartışmayı 'Gruplararası İlişkiler Teorisi', 'Eleştirel Teorisi' ve 'Radikalizm Teorisi' çerçevesinde analiz edip Hint alt kıtası'ndaki Sûfîler ve Selefî Müslümanların nasıl uzlaştırılabileceğine ve ayrıca farklılıklarını çözmenin yollarına 'Fikir Birliği' teorisi çerçevesinde değerlendirilecektir. 
Hint alt kıtası'ndaki Sûfî-Selefî ihtilafı bağlamında bugüne kadar akademide neredeyse hiçbir şey yapılmadığından bu çalışmanın akademideki ilk çalışma olacağı düşünülmektedir. Bu çalışmanın Hint alt kıtası Müslümanlarının birlik ve beraberliğinde önemli bir rol oynayacağı ümit edilmektedir.

Abstract:
Approximately 500 million Muslims who live in the Indian Subcontinent today, especially in Bangladesh, India, and Pakistan, have made this region one of the centers of Muslim human resources worldwide. The Subcontinent is now a multi-ethnic and multi-religious territory. Islam is an integral part of the Subcontinent's history and culture. Since its inception, Islam has significantly contributed to the region's people and continues to do so. However, Muslims in the Indian Subcontinent are facing various problems today. On the one hand, internal and external conspiracies are ongoing. On the other hand, two stratas of Muslims, mainly Sufis and Salafis, get involved in various conflicts while trying to spread their sectarian teachings.
Sufis and Salafis establish various madrasahs and mosques to spread their religious activities. Currently, terrible events are occurring, such as beating and killing of members of one group by another group while trying to establish a religious institution. All these incidents spoil the beauty of Islam. Therefore, in the thesis, Due to the extremist policies of the Salafis and the perverse activities of some Sufis, the wrong application of Islam is seen by Muslims in the Indian Subcontinent as a 'research problem'. The study tries to analyse this problem in the light of Islamic history, and a proposal is made for overcoming this problem.
This study will consist of three chapters. The first chapter will focus on the arrival of the Sufis in the Indian Subcontinent and their activities. The second chapter will deal with the arrival of the Salafists in the Indian Subcontinent, their doctrines and activities. The third chapter will analyse a historical discussion on the context of the conflict between the Sufis and Salafis within the framework of the theory of Intergroup Relations, Critical theory, and the theory of Radicalism and how the Sufis and Salafi Muslims in the Indian Subcontinent can be reconciled and how their differences can be mitigated are evaluated within the framework of the theory of 'Consensus'. It is thought that this study will be the first one in the academy, as almost no similar study has been conducted until today in the context of the Sufi-Salafi conflict in the Indian Subcontinent. It may be hoped that this study will play an essential role in the unity and solidarity of the Muslims of the Indian Subcontinent.