Coğrafya öğretiminde belgesel filmlerin kullanılmasının öğrencilerin başarısına ve kavram kalıcılığına etkisi
The effect of using documentary films in geography teaching to student achievement and concept retention
Yazar: AHMET ŞAKİR ATÇI
Danışman: DOÇ. DR. BEKİR NECATİ ALTIN
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Belgesel film = Documentary film ; Belgeseller = Documentaires ; Coğrafya = Geography ; Coğrafya dersi = Geography lesson ; Coğrafya eğitimi = Geography education ; Film = Film ; Kavram kalıcılığı = Concept permanence ; Öğrenci başarısı = Student achievement

Özet:
Bilgi, gelecek kuşaklara her yüzyılda farklı yollarla kazandırılmıştır. Bilginin kazandırılma sürecindeki bu değişiklikler eğitim ve teknolojik alandaki gelişmelerle paralel ilerlemiştir. Günümüzde ise teknolojik gelişmeler her alanda yoğun bir şekilde devam etmektedir. Teknolojik gelişmelerden etkilenen bir alanda eğitim dünyası ve kullanılan materyallerde olmuştur. Belgesel filmlerin bilimsel içeriğinin farkındalığına dikkat çekerek, bir konunun ya da bir olayın safhalarının gösterilmesinde veyahut kavramların somutlaştırılmasında belgesel filmlerin faydasının veya sınırlıklarının ortaya konarak derslerde daha sık ve etkili bir öğretim materyali olarak kullanılması amaçlanmıştır. Bu çalışmada Coğrafya öğretiminde "Dünya'nın İç Yapısı ve Levha Tektoniği" konusunun belgesel filmler aracılığıyla öğretiminin öğrencilerin akademik başarısına ve kavram kalıcılığına etkisi araştırılmıştır. Araştırma ön test, son test kontrol gruplu deneysel desen (ÖSKD) modeline göre gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi'nin 2011-2012 öğretim yılının bahar döneminde Fen Bilgisi Öğretmenliğinde öğrenim gören 3. sınıf Yer Bilimi dersi öğrencilerinden oluşturmuştur. Çalışma grubu deney ve kontrol grubundan oluşan toplam 60, üçüncü sınıf eğitim fakültesi öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma toplam 16 ders saati sürmüştür. Deney grubunda öğretim, belgesel filmler aracılığıyla yapılırken, kontrol grubunda ise programa dayalı öğretim gerçekleştirilmiştir. Öğretmen adaylarına program öncesi ve sonrasında başarı testi ön test, son test ve kalıcılık testi olarak uygulanmıştır. Elde edilen verilerin analizi için t-testi ve varyans analizi (Anova) kullanılmıştır. Bu veriler SPSS 22 yazılımı ile analiz edilmiştir. Analiz sonuçları incelendiğinde belgesel filmlere dayalı öğretim ile programa dayalı öğretim uygulamasının ön test ve son test verilerine göre Dünya'nın İç Yapısı ve Levha Tektoniği konusunda başarıyı arttırdığı söylenebilir. Fakat deney grubunun bu iki test arasındaki başarı artışının, kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Kalıcılık testine göre ise deney grubunun kontrol grubuna göre daha başarılı olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre başarı ve kalıcılığı arttırmada belgesel filmlerle gerçekleştirilen öğretim uygulamasının, programa dayalı gerçekleştirilen öğretim uygulamasına göre daha etkili olduğunu göstermektedir.

Abstract:
Knowledge is gained in different ways to future generations in every century. These changes in the process of gaining knowledge progressed in parallel with the developments in education and technology. Nowadays, technological developments continue intensively in all areas. In an area affected by technological progress, the educational world has been in teaching techniques and materials. In this with research is aimed to drawing attention to the awareness of the scientific content of documentary films rather than fiction films. It can be used to show the stages of a issue or events to concretization of conceptions to use the more useful and effective teaching materials in the lessons by revealing the usefulness or limitations of documentary films. In this study, "Internal Structure of Earth and Plate Tectonics" in geography lesson subject, the effect on the academic achievement and the concept permanence via the documentary films has been investigated. The research was conducted according to the experimental model in accordance with pre-test and post-test control model (ÖSKD). The study group of consisted of 3rd grade Earth Science lesson students educating in Science Teaching in the spring semester of Niğde Ömer Halisdemir University in 2011-2012 academic years. The study has been conducted with a total of sixty, third grade students with comprising experimental and control groups. The study has lasted a total of sixteen hours. While the teaching based on the documentary films in the experimental group has been carried out, the teaching based on the programme has been implemented in the control group. The students before and after experiment, have been applied pre-test, post-test and permanence test as an achievement test, t-test and Variance analysis (Anova) has been used for the analysis of the data obtained. This datas have been analyzed with IBM SPSS Statistic 22 software. When the results of the analysis are examined, it can be said that the teaching based on the programme and the teaching carried out through the documentary films have increased the success in the subject of 'Internal Structure of Earth and Plate Tectonics' of the third grade students. However, the increase of success in education assisted with the teaching the documentary films applied to the experimental group seems to be higher than that of the teaching based on the programme. This result shows us that the instruction supported with the documentary films is more effective compared to instruction based on the programme in increasing success and concept permanence.