Evli bireylerde akıllı telefon bağımlılığı ve evlilik uyumu arasındaki ilişki
Relationship between smartphone addiction and marital adjustment in married individuals
Yazar: SEREN KELEŞ
Danışman: ÖĞR. GÖR. TARIK EREN YILMAZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Akıllı telefonlar = Smartphones ; Bağımlılık = Dependency ; Cep telefonu = Mobile phone ; Evlilik = Marriage ; Evlilik uyumu = Marital adjustment

Özet:
Giriş ve amaç: Günümüzde akıllı telefonların çok işlevli olması ve işlemlere hızlı ve kolay ulaşım sağlaması kullanıcıların hayatlarında akıllı telefonun birer zorunluluk haline gelmesine; bu da artan kullanım neticesinde akıllı telefon bağımlılığına neden olmaktadır. Akıllı telefonun bağımlılık derecesinde kullanımı fiziksel etkilerinin yanı sıra toplumun en küçük birimi olan ailelerde ilişkilerin bozulması gibi sosyal etkilere de sahiptir. Diğer taraftan dünya çapında boşanma oranlarındaki artış araştırmacıları evlilik uyumu kavramına ve uyumu bozan faktörlere yönlendirmiştir. Bu faktörler arasında eşlerin akıllı telefon kullanım alışkanlıkları olabileceği düşüncesi ile başlattığımız çalışmamızdaki ana amacımız; evli bireylerin Akıllı Telefon (AT) kullanım alışkanlıkları ve bağımlılık durumları ile evlilik uyumları arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. 
Gereç ve yöntemler: Çalışmamız kesitsel tipte analitik bir çalışmadır. Çankaya Mutlukent Aile Sağlığı Merkezine herhangi bir sebeple başvuran 18-40 yaş arası, en az bir yıllık evli, akıllı telefona sahip, 16.03.2020–16.07.2020 tarihleri arasında ardısıra şeklinde gelen, çift olmayan en az iki yüz birey çalışmamızın örneklemi olarak alınmıştır. Çalışma kapsamında sosyodemografik veriler ve akıllı telefon kullanım özellikleri ile ilgili sorular içeren kişisel bilgi formu, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği-Kısa Formu (ATBÖ-KF) ve Evlilik Uyum Ölçeği (EUÖ) kullanılmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics 18 © Copyright SPSS Inc. 1989, 2010 yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada istatistiksel anlamlılık düzeyi 0,05 olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya toplam 239 birey dahil edilmiş olup bunların %58,2'si (n=139) kadın, %41,8'i (n=100) erkek bireylerden oluşmaktadır. Yaş ortancası kadınlarda 30 (min=21, maks=40), erkeklerde 33 (min=26, maks=40) şeklindedir. Akıllı telefon kullanım nedenleri incelendiğinde tüm bireylerin en sık  "mesajlaşma/telefon görüşmeleri" (%98,7), "whatsapp vb. uygulamalarda sohbet etme" (%98,3) ve "bilgi edinme" (%89,5) amacıyla akıllı telefonlarını kullandıkları görülmektedir. Erkeklerin "ev, araç kiralama/satın alma sitelerinde gezinme"; "haber, gazete, dergi okuma"; "banka işlemleri"; "e-posta alma/gönderme" ve "oyun oynama" amaçlı akıllı telefon kullanımları kadınlardan anlamlı derecede yüksektir (p<0,001, p<0,001, p=0,002, p=0,025, p=0,001). Kadınlarda ise sosyal medya kullanımı, whatsapp vb. uygulamalarda sohbet etme, alışveriş yapma, bilgi edinme ve film/dizi izleme amaçlı AT kullanımı erkeklere göre daha fazladır. Ayrıca kadınlarda "sosyal medya", "alışveriş yapma" ve "e-posta alma/gönderme" amaçlı akıllı telefon kullanımları ile akıllı telefon bağımlılığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmaktadır (p=0,001, p=0,001, p=0,006). Tüm bireylerde de "mesajlaşma/telefon görüşmeleri", "sosyal medya" ve "e-posta alma/gönderme" amaçlı akıllı telefon kullanımı ile akıllı telefon bağımlılığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmaktadır (p=0,038, p=0,001, p=0,028). Çalışmamıza katılan kadınların %15,1'i (n=21), erkeklerin %19,0'ı (n=19) akıllı telefon bağımlılığı açısından yüksek bağımlı grupta yer almaktadır. Evlilik uyumlarına bakıldığında ise kadınların %43,2'si (n=60) uyumsuz grupta yer alırken, erkeklerin %58,0'ı (n=58) uyumsuz grupta yer almakta olup aralarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmaktadır (p=0,024). ATBÖ-KF ile EUÖ arasında istatistiksel olarak anlamlı olmasa da ters yönde çok zayıf düzeyde ilişki mevcuttur ( p=0,931, r=-0,006). Kendisini akıllı telefon bağımlısı olarak değerlendiren tüm katılımcılar (n=37) ATBÖ-KF'nda en yüksek puanları almışlardır (p<0,001). Diğer taraftan eşini akıllı telefon bağımlısı olarak değerlendiren tüm katılımcılar da ATBÖ-KF'undan en yüksek puanları almışlardır (p<0,001). Akıllı telefon bağımlısı olduğunu veya olabileceğini düşündüğünü ifade eden tüm katılımcıların EUÖ'den aldıkları puanlar düşük çıkmıştır (p=0,240). Eşinin AT bağımlısı olmadığını düşünen kadınların ise EUÖ puanları anlamlı olarak yüksek çıkmıştır (p=0,007). Katılımcıların ve eşlerinin akıllı telefon kullanma nedenleri ile katılımcıların EUÖ'den aldıkları puanlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki gözlenmemiştir (p>0,05). 
Sonuç: Genel olarak katılımcıların akıllı telefon bağımlılık oranları ve evlilik uyum oranları düşük bulunmuştur. Çalışmamıza katılan bireylerin akıllı telefon bağımlılık durumları ile evlilik uyumları arasında ilişki saptanamazken bireylerin evlilik uyumlarının kendilerine ve eşlerine yönelik akıllı telefon bağımlılığı düşüncelerinden etkilendiği görülmüştür. Cinsiyete göre hem akıllı telefon kullanım alışkanlıkları hem de bağımlılık düzeyleri farklılık göstermektedir. Kendilerinin ve eşlerinin akıllı telefon kullanım nedenleri katılımcıların evlilik uyumlarını değiştirmemektedir.

Anahtar kelimeler: evlilik, evlilik uyumu, akıllı telefon, akıllı telefon bağımlılığı, aile hekimliği

Abstract:
Introduction and objectives: Nowadays, the qualifications as being multi-functional and providing fast and easy access to transactions make smart phones a necessity in users' lives which causes smartphone addiction as a result of increased usage. The use of smartphones at the level of addiction has not only physical effects but also social effects such as the deterioration of relationships in families, as the smallest unit of society. On the other hand, the increase in divorce rates around the world has led researchers to the concept of marital adjustment and to factors that disrupt it. Our main purpose in our study, which we started with the idea that smart phone usage habits of spouses may be among these factors; is to reveal the relationship between Smart Phone (SP) usage habits with addiction status of married individuals and marital adjustment.
Material and method: Our study is a cross-sectional analytical study. Our study of at least 200 individuals who applied to Çankaya Mutlukent Family Health Center between 16.03.2020- 16.07.2020 for any reason, aged 18-40, married for at least year, had a smart phone, came to the polyclinic consecutively and were nor married to each other was taken into the sample. Within the scope of the study, a personal information form containing questions about sociodemographic data and smartphone usage characteristics, Smartphone Addiction Scale-Short Version (SAS-SV) and Marital Adjustment Test (MAT) were used. Data was analyzed by using the software of IBM SPSS Statistics 18 © Copyright SPSS Inc 1989, 2010. The statistical significance level was accepted as 0.05 in the study.
Results:  A total of 239 individuals were included in the study, 58,2% (n = 139) of them were female and 41,8% (n = 100) were male individuals. The median age is 30 (min = 21, max=  40) for women, 33 (min = 26, max = 40) for men. When the reasons for using smart phones are examined, the most common of all individuals are messaging/phone calls (98.7%), whatsapp etc. in applications, it is observed that they use their smart phones to chat (98.3%) and obtain information (89.5%). Browsing men's home, car rental/purchase sites; reading news, newspapers, magazines; bank transactions; the use of smart phones for sending/receiving e-mails and playing games is significantly higher than women (p <0.001, p <0.001, p = 0.002, p = 0.025, p = 0.001). For women, useage of social media, useage of chatting applications as whatsapp etc. and the activities as shopping, obtaining information and watching movies/TV shows are higher than men. In addition, there is a significant relationship between the use of smart phones for "social media", "shopping" and "sending / receiving e-mails" and smartphone addiction among women (p = 0.001, p = 0.001, p = 0.006). In all individuals, there is a significant relationship between smartphone use for "messaging / phone calls", "social media" and "sending / receiving e-mails" and smartphone addiction (p = 0.038, p = 0.001, p = 0.028). 15.1% (n = 21) of the women participating in our study and 19.0% (n = 19) of the men are in the high addicted group in terms of smartphone addiction. Considering the marital adjustment, 43.2% (n = 60) of the women were in the maladjusted group, while 58.0% (n = 58) of the men were in the maladjusted group and there was a statistically significant difference between them (p = 0.024) . Although not statistically significant, there is a very weak reverse correlation between SAS-SV and MAT (p = 0.931, r = -0.006). All participants (n = 37) who evaluated themselves as smart phone addicts got the highest scores in SAS-SV (p <0.001). On the other hand, all participants who evaluated their spouse as a smartphone addict also got the highest scores from SAS-SV (p <0.001). The MAT scores of all participants who stated that they are or might be addicted to smartphones were found to be low (p = 0.240). The MAT scores of women who think their spouse is not AT addict were found to be significantly higher (p = 0.007). A statistically significant relationship was not observed between the reasons for the use of smart phones by the participants and their spouses and the scores the participants got from MAT (p> 0.05).
Conclusion: In general, the smartphone addiction rates and marital adjustment rates of the participants were found to be low. While no relationship was found between smartphone addiction and marital adjustment of the individuals participating in our study, it was observed that the marital adjustment of the individuals was affected by the thoughts of smartphone addiction towards themselves and their spouses. Both smartphone usage habits and addiction levels differ according to gender. The reasons for using smart phones by themselves and their spouses do not change the marital adjustment of the participants.

Keywords: marriage, marital adjustment, smartphone, smartphone addiction, family medicine