İnterosepsiyon duyu ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlanması ve genç yetişkin bireylerde psikometrik özelliklerinin incelenmesi
Turkish adaptation of interoception sensory questionnaire and investigating its psychometric properties in young adults
Yazar: ENGİN ÇAĞLAR
Danışman: DOÇ. DR. AYLA FİL BALKAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörolojik Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Nöroloji Fizyoterapistliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation ; Nöroloji = Neurology
Dizin: Duygudurum = Mood ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Genç yetişkinler = Young adult ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Nörolojik rehabilitasyon = Neurological rehabilitation ; Psikometri = Psychometrics ; Türkçe = Turkish ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Ölçekler = Scales ; İnterosepsiyon = Interoception

Özet:
Çalışmamızın amacı İnterosepsiyon Duyu Ölçeği'nin (İDÖ) Türkçe versiyonunun oluşturulması, güvenilirliğinin ve geçerliliğinin incelenmesi ve genç erişkinlerde interosepsiyonun duygu durumu, vücut farkındalığı ve yaşam kalitesi ile ilişkisinin araştırılmasıdır. Çalışmaya yaşları 20-40 (25.995.78) arasında değişen 349 (253 kadın, 96 erkek) kişiye dahil edildi. İDÖ'nün Türkçe versiyonu oluşturulduktan sonra test-tekrar test güvenirliği, iç tutarlılığı ve yapı geçerliği incelenmiştir. Yapılan analizlerde İDÖ'nün 3 alt boyuttan oluştuğu, iç tutarlılığının (Cronbach Alfa=0,920) mükemmel derece olduğu, test tekrar güvenilirliğin (ICC=0,77) iyi derecede olduğu belirlendi. Ölçeğin yapı geçerliliği hipotez testleri ile araştırılmış ve İDÖ ile Vücut Farkındalığı Anketi, Toronto Aleksitimi Ölçeği ve Beck Depresyon Envanteri arasında orta seviyede korelasyon (sırasıyla r-0,462; r=0,482; r=0,428, p<0,05), Anksiyete Duyarlılık İndeksi-3 arasında ise düşük-orta seviyede korelasyon (r=0,394 p<0,05) bulundu. Yapılan analizlerde cinsiyetin, ilişki durumunun, alkol ve sigara kullanımının interosepsiyonu etkilediği bulunmuştur (p<0.05). Ayrıca interosepsiyon ve yaşam kalitesi arasında pozitif, orta seviyede korelasyon olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak İDÖ'nün interosepsiyonu değerlendirmede güvenilir ve geçerli bir anket olduğu, sağlıklı bireylerde cinsiyetin, ilişki durumunun, alkol ve sigara kullanımının interosepsiyonu etkilediği ve interosepsiyon ile yaşam kalitesi arasında korelasyon olduğu gösterilmiştir. Türkçe literatüre interosepsiyonu kapsamlı değerlendirebilecek bir ölçek kazandırılmıştır.

Abstract:
The aim of our study is to create the Turkish version of the Interoception Sense Questionnaire (ISQ), to examine its reliability and validity, and to investigate the relationship of interoception with mood, body awareness, and quality of life in young adults. A total of 349 (253 female, 96 male) people aged between 20-40 (25.995.78) were included in the study.. After the Turkish version of the ISQ was created, test-retest reliability, internal consistency and construct validity were examined. In the analyzes performed, it was determined that the ISQ consisted of 3 sub-dimensions, its internal consistency (Cronbach's Alpha = 0.920) was excellent, and the test-retest reliability (ICC = 0.77) was good. The construct validity of the scale was investigated by hypothesis tests and moderate correlation between ISQ and Body Awareness Questionnaire, Toronto Alexithymia Scale and Beck Depression Inventory (r-0.462, r=0.482, r=0.428, p<0.05, respectively), low-moderate correlation between Anxiety Sensitivity Index-3 (r =0.394 p<0.05) found. Gender, relationship status, alcohol and cigarette use were found to affect interoception in the analyzes (p<0.05). In addition, a positive, moderate correlation was found between interoception and quality of life. As a result, it has been shown that ISQ is a reliable and valid questionnaire in evaluating interoception, that in healthy individuals, gender, relationship status, alcohol and cigarette use affect interoception, and there is a correlation between interoception and quality of life. A scale that can comprehensively evaluate interoception has been added to the Turkish literature.