Kalite yönetim sistemine sahip hastanelerde mesleksel yaralanmalar ile güvenlik kültürü arasındaki ilişkinin analizi
The analysis of the relationship between occupational injuries and safety culture in quality certificate hospitals
Yazar: NURAY ÇINAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YAVUZ DOĞAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlıkta Kalite Geliştirme ve Akreditasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Hastaneler = Hospitals
Dizin: Güvenlik = Security ; Hastaneler = Hospitals ; Kalite = Quality ; Kalite yönetimi = Quality management ; Meslekler = Occupations ; Sağlık = Health ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries

Özet:
Araştırmanın temel amacı anket değerlendirilmesiyle güvenlik kültürünün ana bileşenleri (yönetimin desteği ve kurumsal organizasyonların varlığı, kurum içi ve çalışanlar arası iletişim, güvenli çalışma kurallarına uyum, güvenli ortamın oluşturulmasına ilişkin etkinlikler, eğitim ve geri bildirimler) ile mesleksel yaralanmalar arasındaki ilişkinin hangi değişkenlere bağlı olduğunu ortaya koymaktır.Bu araştırmada, İzmir ili içerisinde kalite belgesine sahip olan dört kamu hastanesi ve bir özel hastane seçilmiş, kan ve vücut sıvıları ile bulaş riski yüksek olan birimlerde çalışan toplam 1060 kişi araştırma evreni olarak belirlenmiştir. Seçilen bu evren üzerinden ankete 320 kişi katılmış olup, analizler bu sayı üzerinden yapılmıştır. Araştırmayı yapmak üzere, 75 soruluk güvenlik kültürü, çalışan güvenliği, mesleksel yaralanmaları içeren anket oluşturulmuştur. Verilerin analizinde SPSS 17.00 programından faydalanılarak, öncelikle geçerlilik ve güvenilirlik analizleri daha sonra tanımlayıcı istatistikler, frekans analizleri, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), korelasyon ve ki-kare analizleri gerçekleştirilmiştir.Araştırma bulgularına göre güvenlik kültürünün oluşmasını etkileyen en önemli faktörler, hastane yönetimi (liderlik) ve iletişim olarak belirlenmiştir. En az etkili faktör ise korunma uygulamaları olarak belirlenmiştir. Korelasyon analizi sonuçlarına göre en güçlü pozitif yönlü ilişkinin iletişim ile mesleksel kaza bildirimi sistemi arasında olduğu tespit edilmiştir.Araştırma sonuçlarına göre araştırmanın yapıldığı hastanelerde çalışan güvenliğine yönelik tedbirlerin yetersiz olduğu, olumlu güvenlik kültürünün yerleşmediği, özellikle yönetimin bu konudaki inancı ve çalışmalarının yetersiz olduğu, kalite çalışmalarının olumlu bir etki yarattığı ancak olay raporlama ile ilgili kültürün tam yerleşmediği, çalışanların olay raporlamada suçlama kültürünün etkisi altında kaldıkları, güvenlik kültürü için gerekli olan sistemin henüz yapılandırılmadığını söylenebilir.Anahtar Kelimeler: Güvenlik kültürü, Mesleksel yaralanmalar, İletişim.

Abstract:
The main objective of the study is to understand the relationship between the main components of the safety culture (the existence of management support and corporate organizations, organizational and communication between employees, compliance with the rules of safe operation, activities on the establishment of a secure environment, education and feedback) and occupational injuries.In this study survey research method was used. Four public and one private hospital with quality certification in Izmir province were selected. 1060 persons working in the units that have high risk of transmission of blood and body fluids were designated as research universe. 320 people participated in the survey are selected from this universe to conduct analyzes. The survey which used to collect data included the 75 items related to safety culture, employee safety, and occupational injuries. Many steps were followed in analysis data; first the validity and reliability analyzes were conducted. Then, descriptive statistics, frequency analysis, independent sample t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), correlation, chi-square analyzes were carried out respectively. SPSS 17:00 was used in data processing.According to our data of the study, the most important factors affecting the formation of safety culture are hospital management (leadership), and communication, respectively. Effective prevention practices are determined as the least important factor among others. Also the strongest positive correlation was determined by correlation analysis between communication and the occupational accident notification system.The results of the study indicate that a positive safety culture has not been built, and efforts are insufficient in the hospitals included in this research. Especially, the managers? negative believes and insufficient efforts, their employees being under the influence of the blame culture in reporting incidents, completing the incident reports not being a common practice are all shows that the system that is necessary for safety culture is not configured yet.Keywords: Safety culture, Occupational injuries, Communication.