Sütçüler yöresinde asli orman ağacı türlerinin potansiyel yayılış alanlarının modellenmesi
Modelling of Potential Distribution Areas of the Priority Target Forest Tree Species in Sütçüler District
Yazar: ÖZDEMİR ŞENTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. KÜRŞAD ÖZKAN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Ardıç = Juniper ; Karaçam = Black pine ; Kızılçam = Red pine

Özet:
Bu tez çalışması Akdeniz Bölgesi'nin Sütçüler yöresi'nde bulunan kızılçam (Pinus brutia Ten.), karaçam (Pinus nigra) ve boylu ardıç (Juniperus exelsa) türlerinin potansiyel dağılım haritalarını yapmak için gerçekleştirilmiştir.Çalışmada veriler 208 örnek saha içinde 1040 örnek alandan toplanmıştır. Hedef türlerin ikili bağımlı değişkenleri (türlerin var yok verileri) anakaya ve topografik değişkenler üzerinden örnek alan verileri kullanarak lojistik regresyon analizi ve sınıflandırma ağacı ile modellenmiştir. Hedef türlerin önem seviyelerinin modellenmesinde ise örnek sahaların iklim verileri ile anakaya ve bazı topografik değişkenlerin oransal değerleri bağımsız değişkenler olarak alınmıştır. Türlerin önem seviyelerinin modellenmesi için çoklu regresyon analizi ve regresyon ağacı yöntemleri kullanılmıştır. Türlerin her bir bağımlı değişkeni için üretilen modellerden en iyi modellerin seçiminde analitik hiyerarşi prosesi (AHP) uygulanmıştır. Seçilen kestirim modelleri daha sonra Global Mapper 11 programı kullanılarak görselleştirilmiştir. Sonuç olarak altı potansiyel dağılım haritası üretilmiş ve türlerin var-yok verilerine göre elde edilen potansiyel dağılım haritaları ile onların önem seviyelerinin potansiyel dağılım haritaları arasında önemli bir paralellik gözlenmiştir.Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre, çalışma sahasının güneydoğusu ve güneybatısındaki 300?1050 metrelik yükseltiler arasındaki alanlar kızılçam için, 1150-1700 metre yükseltile arasındaki ve özellikle Kuyucak dağı'nın kuzey ve kuzey doğusundaki araziler karaçam için, 1200-1500 metre yükseltiler arasında kireçtaşının hakim olduğu yerler ise boylu ardıç için en uygun yetişme ortamları olarak tespit edilmiştir.

Abstract:
This thesis study was carried out to generate potential distribution maps for Brutian pine (Pinus brutian), Crimean pine (Pinus nigra) and Crimean juniper (Juniperus exelsa) in the Sütçüler district of the Mediterranean region.In the study, data was collected from 1040 sample plots into 208 sample areas. For modelling response binary (presence and absence data of the trees species) variables of the target species by means of parent material and topographic variables by using sample plots data, logistic regression analysis and classification tree technique were performed. Regarding to modelling species importance values of the target trees (continuous response variables), by using sample areas data, climatic data and the rational values of parent material and some topographical variables were taken as explanatory variables. Multiple regression analysis and regression tree technique were applied to model the importance values of the target species. To select the best models, analytical hierarchy process (AHP) was used for each response variable of each of all species. Chosen prediction models were then visualized by using Global Mapper 11. As a result, six potential distribution maps were formed and, it was revealed that there exist significant agreements between the potential distribution maps of binary response variables of the species and the potential distribution maps of their importance values.The findings obtained from the study showed that the most suitable sites are the areas (1) between 1200 and 1500 m. asl., found in the southern east and southern west portions of the district for Brutian pine; (2) between 1150 and 1700 m. asl. corresponding to the north and northern east of the Kuyucak mountain for Crimean pine; (3) between 1200-1500 m. asl. where limestone is predominant parent material for Crimean juniper in the Sütçüler district.