RME uygulanan hastalarda; CBCT ile maksiller sinüs boyutlarındaki ve kronik sinüzitteki değişimlerin incelenmesi
Changes in maxillary sinus dimensions and chronic sinusitis in patients undergoing RME - a CBTC study
Yazar: YASEMİN YILDIZ
Danışman: PROF. DR. İSMAİL CEYLAN
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
RME Uygulanan Hastalarda; CBCT ile Maksiller Sinüs Boyutlarındaki ve Kronik Sinüzitteki Değişimlerin İncelenmesi

Amaç: Bu çalışmada kronik sinüzitli/sinüzitsiz ve maksiller transversal darlığı olan hastalarda; diş, diş-kemik ve kemik destekli apareylerle gerçekleştirilen RME sonrasında, nazomaksiller komplekste, maksiller sinüs boyutlarında ve kronik sinüzitte meydana gelen değişimlerin 3 farklı dönemde alınan CBCT kayıtları üzerinde incelenmesi hedeflenmiştir.
Materyal ve Metot: Çalışmamız, ortalama yaşları 14 yıl 11 ay olan, 20 kronik sinüzitli, 20 sinüziti olmayan toplam 40 hastanın CBCT kayıtları üzerinde gerçekleştirilmiştir. Tüm hastalarda, hyrax, hibrid ve mini vida destekli apareyler kullanılarak RME işlemi gerçekleştirilmiştir. Nazomaksiller kompleks, maksiller sinüs boyutları ve kronik sinüzitte RME'ye bağlı olarak meydana gelen değişimler, tedavi öncesinde, aktif genişletme sonrasında ve 3 aylık pekiştirme dönemi sonrasında alınan CBCT kayıtları üzerinde incelenmiştir. Gruplar arası karşılaştırmalarda parametrelerin normal dağılım gösterip göstermemesine göre, sinüzitli/sinüzitsiz grupların karşılaştırılmasında Independent Samples t-test ve Mann Whitney U-testleri, farklı RME gruplarının karşılaştırılmasında ANOVA ve Kruskal Wallis testleri, grup içi karşılaştırmaların analizinde ise tüm gruplarda Friedman ve Repeated Measure ANOVA testleri kullanılmıştır.
Bulgular: Sinüzitli/sinüzitsiz grupların karşılaştırılmasında, nazal kavite genişliği dışında önemli bir farklılık bulunmazken, yine sinüzitli/sinüzitsiz gruplarda yapılan grup içi karşılaştırmalarda çoğu parametrede farklı kayıt dönemleri arasında önemli düzeyde değişimlerin olduğu belirlenmiştir. RME gruplarının karşılaştırılmasında, maksiller sinüsler arası mesafe, sol maksiller sinüzit hacmi, sol maksiller sinüs doluluk oranı ve septum eğriliği mesafesi ölçümlerinde önemli gruplar arası farklılık bulunmuştur. RME gruplarındaki grup içi değişimlerin değerlendirilmesi sonucunda ise çoğu parametrede farklı kayıt dönemleri arasında önemli düzeyde değişimlerin olduğu belirlenmiştir. Genel bir değerlendirme yapıldığında; maksiller sinüs hacminin, alanının ve genişliğinin, nazal kavite genişliğinin önemli düzeyde arttığı, palatal derinliğin önemli düzeyde azaldığı, sinüzit hacminin ve nazal septum deviasyonunun önemli bir değişim göstermediği bulunmuştur. 
Sonuç: Tüm RME gruplarında maksillanın transversal yönde genişlediği, maksiller sinüs hacminin, alanının ve boyutlarının arttığı, nazal kavitenin genişlediği, palatal derinliğin azaldığı ve özellikle sağ maksiller sinüste olmak üzere maksiller sinüzitin belirgin iyileşme gösterdiği bulunmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Maksiller ekspansiyon, maksiller sinüs, maksiller sinüzit, nazal kavite, nazal septum, palatal ekspansiyon tekniği, tomografi

Abstract:
Changes in Maxillary Sinus Dimensions and Chronic Sinusitis in Patients Undergoing RME - A CBCT Study
Aim: This study aimed to investigate the changes in the nasomaxillary complex, maxillary sinus dimensions, and chronic sinusitis in patients with chronic sinusitis/non-sinusitis and maxillary transversal stenosis after RME with tooth-borne, tooth-bone-borne, and bone-borne appliances on CBCT records taken in 3 different periods.
Material and method: Our study was performed on the CBCT records of 40 patients, 20 with chronic sinusitis and 20 without sinusitis, with a mean age of 14 years and 11 months. In all patients, RME was performed using hyrax, hybrid, and mini-screw supported appliances. Changes in the nasomaxillary complex, maxillary sinus dimensions, and chronic sinusitis due to RME were analyzed on CBCT records taken before treatment, after active expansion, and after the 3-month retention period. In intergroup comparisons, Independent Samples t-tests and Mann Whitney U-tests were used to compare groups with/without sinusitis, ANOVA and Kruskal Wallis tests were used to compare different RME groups, and Friedman and Repeated Measure ANOVA tests were used to analyze within-group comparisons in all groups.
Results:  In the comparison of the sinusitis/non-sinusitis groups, no significant difference was found except for the nasal cavity width, but in the intra-group comparisons made in the sinusitis/non-sinusitis groups, it was determined that there were significant changes in most parameters between different recording periods. In the comparison of RME groups, significant intergroup differences were found in the measurements of the distance between maxillary sinuses, left maxillary sinus volume, left maxillary sinus filling rate, and septum curvature distance. As a result of the evaluation of intragroup changes in the RME groups, it was determined that there were significant changes in most parameters between different recording periods. As a general evaluation, it was found that maxillary sinus volume, area and width, nasal cavity width increased significantly, palatal depth decreased significantly, and sinusitis volume and nasal septum deviation did not show a significant change. 
Conclusion: In all RME groups, it was found that the maxilla expanded in the transversal direction, the maxillary sinus volume, area and dimensions increased, the nasal cavity expanded, palatal depth decreased and maxillary sinusitis, especially in the right maxillary sinus, showed significant improvement.
Key Words: Maxillary expansion, maxillary sinus, maxillary sinusitis, nasal cavity, nasal septum, palatal expansion technique, tomography