Eko tasarım: Mobilyada kullanılan bazı vernik türlerinden açığa çıkan gazların tespiti ve analizi
Eco design: Determination and analysis of gases from some various types of furniture
Yazar: MUSTAFA HAMARAT
Danışman: DOÇ. DR. HAMZA ÇINAR
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ağaç İşleri = Wood Products

Özet:
Bu tez çalışmasında, Türkiye'de mobilya endüstrisinde sıklıkla kullanılan selülozik, sentetik ve poliüretan verniklerdeki nButilasetat, Toluen, Aseton, İzopropanol, İzobütilasetat ve Paraksilen emisyonlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Selülozik, sentetik ve poliüretan verniklerden açığa çıkan gazların emisyon değerlerini belirlemek amacıyla YL ve MDF örnekleri kayın kaplama ile kaplanarak üzerine vernik uygulanmıştır. Vernik uygulanan örnekler 20±2 °C' de ve % 65±5 bağıl nemde iklimlendirme kabininde 3' er saat bekletilerek açığa çıkan gazlar FTIR Spectrum Two ™ Gaz analiz cihazı ile uygulama anındaki, 3 saat sonrası, 15 gün ve 30 gün sonrası olmak üzere 4 farklı zamanda gaz ölçüm yapılmıştır. Araştırmayı oluşturan bağımlı ve bağımsız değişkenler ve hipotezler uygun istatistiksel yöntemlerle test edilmiştir. Selülozik vernik kullanılan örnekler sentetik verniğe göre % 94, poliüretan verniğe göre ise % 65 daha fazla Toluen gazı salgılamıştır. Poliüretan vernik kullanılan örnekler ise sentetik verniğe göre % 99, selülozik verniğe göre ise % 65 daha fazla nButilasetat gazı salgılamıştır. Selülozik vernik kullanılan örnekler ise sentetik verniğe göre % 99 daha fazla Aseton gazı salgılamıştır. Selülozik vernik kullanılan malzemeler ise sentetik verniğe göre % 97, poliüretan verniğe göre ise % 23 daha fazla İzobütilasetat gazı salgılamıştır. Tüm bu sonuçlar ışığında mevcut mobilya endüstrisi tasarım projelerine giren ahşap esaslı levhaların ve tamamlayıcı elemanların sayısı göz önüne alındığında, tasarımcılar işlerinin sonuçlarının farkında olmalı ve çevre üzerindeki etkiyi düşünmeye başlamalıdır. Mobilya endüstrisinde yeşil tasarım, evrensel tasarım doğrultusunda selülozik veya poliüretan vernik yerine sentetik verniği tasarım kararlarında öncelikli olarak tercih etmelidirler.

Abstract:
This study, aims to determine the emissions of cellulosic nbutilasetat in synthetic and polyurethane varnish, toluene, acetone, isopropanol, were conducted to determine the isobuytlacetate paraxylene which are commonly used in the furniture industry in Turkey. In order to determine the emission values of the gases released from cellulosic, synthetic and polyurethane varnishes, SB (Strand Board) and MDF samples were covered with beech coating and varnish was applied on it. Varnish applied samples are kept at 20 ± 2 ° C and 65 ± 5% relative humidity in the air conditioner cabinet for 3 hours. Gas measurements were using FTIR Spectrum Two ™ Gas analysis tool made at 4 different times at the time of application, 3 hours after, 15 days and 30 days later. Dependent and independent variables and hypotheses that constitute the research were tested with appropriate statistical methods. Samples that were applied cellulosic varnish released 94% more Toluen gas than synthetic varnish and relased 65% more Toluen gas than polyurethane varnish. Samples using polyurethane varnish produced 99% more nButylacetate gas than synthetic varnish and 65% more than cellulosic varnish. Samples using cellulosic varnish produced 99% more Acetone gas than synthetic varnish. Samples that were applied cellulosic varnish released 97% more Isobutylacetate gas than synthetic varnish and relased 23% more Isobutylacetate gas than polyurethane varnish. In light of all the results, designers should be aware of the results of their work and start to consider the impact of the environment, given the number of wood-based boards and complementary elements that have entered the existing furniture industry design projects. In the furniture industry, in line with the green design and the universal design synthetic varnish should be preferred rather than cellulosic and polyurethane varnish.