Yeşil merkez bankacılığı
Green central banking
Yazar: NECMETTİN MUSTAFA KALAYSIZ
Danışman: DOÇ. DR. AYLİN ABUK DUYGULU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
İklim değişikliğine neden olan kahverengi ekonomiye bir eleştiri olarak ortaya çıkan yeşil ekonomide, merkez bankalarının da bu dönüşüme ayak uydurması sebebiyle merkez bankaları, yeşil merkez bankaları olarak adlandırılmaktadır. Çünkü iklim değişikliğinin yarattığı fiziksel, geçiş ve yükümlülük riski nedeniyle fiyat ve finansal istikrarı sağlamak her geçen gün zorlaşacaktır. Nitekim bu bilinçle dünyadaki merkez bankaları, iklim değişikliğine karşı sessiz kalamayacaklarını koruyucu, bilgilendirici ve önleyici politikalara başvurarak göstermektedirler. Dünyadaki merkez bankalarının iklim değişikliğine karşı attığı adımlara bakılan bu çalışmada, merkez bankalarının daha çok koruyucu ve bilgilendirici politikalara yönelik adımlar attıkları görülmektedir. Yeşil finans standartlarının henüz yeterli derecede oluşmaması nedeniyle kahverengi ve yeşil varlıklar arasında net bir ayrım yapılamamaktadır. Bu ayrımın net olmamasının piyasa nötr anlayışına zarar vereceğini düşünen merkez bankaları, önleyici politikaları devreye sokmaktan ziyade daha çok veri eksikliğinin giderilmesi, taksonomi oluşturulması gibi altyapı çalışmalarına yoğunlaşmaktadır. Buna ek olarak merkez bankaları, iklim değişikliğine yönelik yapabilecekleri konusunda toplumun aşırı beklentiye girmesine neden olacak açıklamalardan ve uygulamalardan sakınmalıdır. Çünkü iklim değişikliğine karşı mücadelede yaşanacak bir başarısızlık sonucu merkez bankaları güven kaybı ile karşı karşıya kalabilecektir. Bu durumla karşı karşıya kalmamak adına iklim değişikliği ile mücadeleden asıl sorumlu olanın hükümetler olduğu ve merkez bankalarının tek oyun kurucu olmadığı unutulmamalıdır. 
Anahtar Kelimeler: Yeşil Merkez Bankacılığı, İklim Değişikliği, Yeşil Finans.

Abstract:
In the green economy, which emerged as a criticism of the brown economy that causes climate change, central banks are called green central banks because central banks keep pace with this transformation. Because it will become increasingly difficult to ensure price and financial stability due to the physical, transition and liability risks posed by climate change. Indeed, with this awareness, central banks around the world show that they cannot remain silent against climate change by resorting to protective, informative and preventive policies. In this study, which looks at the steps taken by central banks around the world against climate change, it is seen that central banks have mostly taken steps towards protective and informative policies. Since green finance standards are not yet sufficiently established, there is no clear distinction between brown and green assets. Considering that the lack of a clear distinction would undermine the market neutrality approach, central banks focus more on base efforts such as eliminating data deficiencies and creating taxonomies rather than introducing preventive policies. In addition, central banks should avoid statements and practices that would cause the public to have excessive expectations about what they can do to address climate change. This is because central banks may face a loss of confidence as a result of a failure in the fight against climate change. In order to avoid this situation, it should be kept in mind that governments are the main ones responsible for combating climate change and that central banks are not the only quarterbacks.
Keyword: Green Central Banking, Climate Change, Green Finance.