Holştayn ineklerde suni tohumlamada vücut kondisyon skorunun fertilite ve reprodüktif parametrelere etkisi
Effects of Body Condition Score on Fertility and Reproductive Performance in Dairy Holstein Cows
Yazar: ÖMER VARIŞLI
Danışman: PROF. DR. NECMETTİN TEKİN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı​
Derece: Doktora, 2008
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Bu çalışma ile holştayn ırkı ineklerde suni tohumlama sırasında saptanan vücut kondisyon skorunun, fertilite ve reprodüktif parametrelere olan etkisi ile bu etkinin oluşumunda östrus semptom ve bazı hormonların ilişkisi araştırıldı.Çalışmada değişik vücut kondisyonunda olan 110 holştayn inek materyal olarak kullanıldı. Suni tohumlama ile östrusa gelmiş inekler tohumlandı ve vücut kondisyon skoru tespit edildi. Tohumlanan ineklerin preovulatör follikül çapı, uterus cornularının ölçümü ultrasound ile belirlendi. Ayrıca, östrus semptomları (çara, vulvada ödem, spekulum muayenesi ve vaginal hiperemi, duldung refleks) tespit edildi ve venöz (v. jugularis) kan alınarak serum progesteron (P4) düzeyi belirlendi. Suni tohumlanması yapılan ineklerin 30?40 gün sonra ultrasound aleti ile gebelik muayenesi yapıldı.Bu araştırmanın sonucuna göre, 1,5; 2,0; 2,5; 3,0; ?3,5 vücut kondisyon skorlu gruplarının birinci suni tohumlama gebelik oranı (%) 26,6; 34,2; 43,3; 45,0 ve 42,8 saptandı (p>0,05). Tohumlama indeksi 2,79; gebelik indeksi ise 3,07 çıkmıştır. Doğum ilk tohumlama süresi ortalama 85,05 gün ve VKS 1,5; 2,0; 2,5; 3,0; ?3,5 gruplarında (gün) 95,22; 83,89; 84,00; 91,05; 63,86 (p>0,05) elde edildi. Graff follikül çapı 1,48 cm, sağ sol cornu çapı 2,91 cm ve sol cornu çapı 2,94 cm ortalama değerleri tespit edildi ve vücut kondisyon grupları arasında önemli bir farklılık gözlenmedi.Sonuç olarak, VKS (Vücut Kondisyon Skoru) değerleri saptanan holştayn ırkı ineklerin tohumlamada düşük ve yüksek vücut kondisyon skorunun fertilite ve reprodüktif performans üzerine olumsuz etkisinin olduğu gözlenmiştir. Ayrıca, doğum-ilk östrus, doğum-suni tohumlama zamanı, gebelik indeksi, tohumlama indeksi gibi reprodüktif parametrelerle VKS arasında istatistiki önemli ilişki bulunamazken, bu parametrelerin işletmeler yönünden iyi olmadığı gözlenmiştir.

Abstract:
Effects of Body Condition Score on Fertility and Reproductive Performance in Dairy Holstein CowsThis study conducted to evaluate the effects of body condition score at artificial insemination (AI) on fertility, reproductive performance and to determine the sign of oestrus and the role of steroid hormones (i.e. progesteron, oestrogen) role in the effect.In this study, the total of 110 Holstein cows at different body condition score (BCS) were used. The cows in oestrus were fertilized by artificial insemination. The diameter of preovulatory follicles and horns of uterus were determined using ultrasound. In addition to the signs of oestrus, serum progesterone levels were determined. The pregnancy diagnosis in cows was performed using ultrasound at 30-40 days after insemination.Initially, the rates of pregnancy following insemination were 26,6; 34,2; 43,3; 45,0 and 42,8%, in the 1,5; 2,0; 2,5; 3,0; ?3,5 BCS groups (p>0,05) whereas the indexes of insemination and pregnancy were 2,79 and 3,07. Average of postpartum ? first insemination time (day) was 85,05 and at 1,5; 2,0; 2,5; 3,0; ?3,5 body condition score were 95,22; 83,89; 84,00; 91,05; 63,86 (p>0,05). The diameter (cm) of the mean pre-ovulatory follicle and the right-left horns of uterus were not different from BCS groups which were 1,48; 2,91 and 2,94.In conclusion; fertility and reproductive performance did affected by BCS (Body Condition Score). BCS at AI was not associated significantly with postpartum-firs insemination, postpartum-first oestrus, insemination and pregnancy index. But reproductive performance was not good for the farms.