Sınır sosyolojisi bağlamında Afgan göçmenlerin sınır geçiş deneyimleri
Border crossing experiences of Afgan migrants in the context of border sociology
Yazar: FATMA HAMIDI
Danışman: PROF. DR. FERHAT TEKİN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Düzensiz göç = Irregular immigration ; Sosyal sınırlar = Social boundaries ; Zorunlu göç = Forced emigration

Özet:
Sınırlar, İnsanların yerleşik yaşama geçmesiyle ortaya çıkan ve çeşitli işlevleri bünyesinde barındıran sosyal faaliyet alanları olarak tanımlanmaktadır. Sınırlar, tarih boyunca çatışma, birleşme, ticari, kültürel ve toplumsal etkileşimlerin merkezi olmuştur. Ulus devlet sonrası dönemde bile, tüm denetim mekanizmalarına rağmen benzer rolleri üstlenmişlerdir.
Araştırmanın amacı Afgan göçmenlerin sınırları aşarken ne gibi güçlüklerle karşılaştıkları; sınırların onlar için hangi yönlerden engeller ve fırsat oldukları; umut yolculuklarında özellikle sınırları geçerken ne tür hayati tehlikelerle karşılaştıkları vb. olgular oluşturmaktadır. Bu bağlamda bu araştırmada verimli bir inceleme alanı olarak Afgan mültecilerin sınır yolculukları sosyo-ekonomik, sosyo-psikolojik, sağlık ve güvenlik gibi birçok yönden incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu araştırmada Afganistan-Pakistan, Afganistan-İran ve İran Türkiye sınırlarını geçerken Afgan mültecilerin sınırda yaşadıkları sorular ele alınmaktadır. Elbette bunda mültecilerin sınırda neler yaşadıkları ve mülteciler sınırı geçerken ne tür engellerle karşılaştıkları vb. sorunlara değinmiştir. Bu araştırmanın saha kısmı ise nitel verileri toplamaya yönelik planlanmıştır. Bu araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme formu oluşturulmuş ve bu form aracılığıyla saha çalışması gerçekleşmiştir. Bu şekilde amaç odaklı örnekleme yöntemiyle katılımcı profilleri belirlenmiş ve fenomenoloji desen modeli kullanılarak ilgili kişilere ulaşılmıştır. Araştırma konusu kapsamında, sınır bağlamında Afgan göçmenlerin sınır deneyimi yapan 20 kişiyle Konya-Şems Tebriz'i, Konya-Sahipata ve Konya-Eski Garaj mahallesine gidilerek sınır yolculuğu yapan kişilerle kendi evlerine gidilerek yüz yüze mülakatlar gerçekleştirilerek görüşmeler yapılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Afganistan, Sınır sorununlar, Göç. Göçmen.

Abstract:
Borders are defined as areas of social activity that emerge when people settle down and include various functions. Borders have been the center of conflict, unification, commercial, cultural and social interactions throughout history. Even in the post-nation-state period, they have undertaken similar roles despite all control mechanisms.
The aim of the research is to determine what difficulties Afghan immigrants face when crossing borders; in what ways borders are obstacles and opportunities for them; What kind of life-threatening situations they encountered during their journey of hope, especially when crossing borders, etc. constitutes facts. In this context, this research aims to examine the border journeys of Afghan refugees from many aspects such as socio-economic, socio-psychological, health and security, as a productive research area. In this research, the questions that Afghan refugees experience at the border while crossing the Afghanistan-Pakistan, Afghanistan-Iran and Iran-Turkey borders are discussed. Of course, this includes what refugees experience at the border and what kind of obstacles refugees encounter when crossing the border, etc. mentioned the problems. The field part of this research was planned to collect qualitative data. In this research, a semi-structured interview form was created and field work was carried out through this form. In this way, participant profiles were determined using the purpose-oriented sampling method and relevant people were reached using the phenomenological pattern model. Within the scope of the research topic, interviews were held with 20 people who had border experience of Afghan immigrants in the context of the border, by going to Konya-Şems Tabrizi, Konya-Sahipata and Konya-Eski Garaj neighborhood, and by going to their homes with the border travelers and conducting face-to-face interviews.
Keywords: Afghanistan, Border problems, Migration. Immigrant.