Asiklovirin farklı farmasötik formülasyonlardan yüksek performanslı sıvı kromatografik tayinleri
HİGH-performance liquid chromatographic determinations of acilovir from different pharmaceutical formulations
Yazar: CEREN OKUYUCU GENÇ
Danışman: DOÇ. DR. SENA ÇAĞLAR ANDAÇ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Asiklovir = Acyclovir ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Paraben = Paraben ; Valasiklovir = Valacyclovir ; İlaç formülleri = Formularies

Özet:
Bu tez çalışmasında sentetik nükleozid analoğu bir antiviral ilaç olan Asiklovirin (ACV) koruyucular varlığında farklı farmasötik preparatlarda eş zamanlı tayini için yeni bir UHPLC yöntemi geliştirilmiş ve geliştirilen metot başarı ile valide edilmiştir. Valasiklovir (VCV), ACV'nin ön-ilacı olduğu için sonradan çalışmaya dâhil edilmiştir. Özellikle krem ve süspansiyon formülasyonlarında kullanılan ve antimikrobiyal koruyucular olan metil paraben (MP) ve PP (PP) de etken maddelerle eş zamanlı olarak aynı analitik yöntemle tayin edilmiştir. Kromatografik ayırma, mobil faz olarak metanol ve orto-fosforik asit çözeltisi karışımının gradient elusyonu ile Phenomenex Gemini C18 (250 mm x 4.6 mm, 5 um) bir analitik kolon üzerinde gerçekleştirilmiştir. Analizler 1.0 mL/dk akış hızı, 250 nm dalga boyunda 15 dakikalık analiz süresinde yapılmıştır. ACV ve VCV için 50-600 µg/mL, MP için 2-50 µg/mL ve PP içi 1-12 µg/mL doğrusallık aralığında çalışılmış ve korelasyon katsayısı > 0,999 olarak saptanmıştır. Geliştirilen yöntem piyasada bulunan dört farklı preparat olan ACV 200 mg Film Tablet, ACV 200 mg/5 mL Süspansiyon, ACV %5 Krem ve VCV 500 mg Film Tablete uygulanmış, seçicilik, doğrusallık ve aralık, kesinlik, doğruluk, sağlamlık ve çözelti stabilitesi parametreleri açısından başarıyla valide edilmiştir. Bu çalışmada ACV ve VCV'nin çeşitli farmasötik formülasyonlarından (tablet, kapsül, krem, süspansiyon) antioksidan ve antimikrobiyal koruyucular varlığında yanyana analizi ilk kez yapılmış olup üretilecek yayın ile literatüre katkı sağlanacaktır.

Abstract:
In this thesis, a new UHPLC method was developed for the simultaneous determination of acyclovir (ACV) which is a synthetic nucleoside analogue antiviral drug, in different pharmaceutical preparations in the presence of preservatives and the developed method was successfully validated. Since Valacyclovir (VCV) is a prodrug of ACV it was subsequently included in the study. Methyl paraben (MP) and propyl paraben (PP), which are antimicrobial preservatives used especially in cream and suspension formulations, were also determined simultaneously with the active ingredients by the same analytical method. Chromatographic separation was achieved on a Phenomenex Gemini C18 (250 mm x 4.6 mm, 5 µm) analytical column with gradient elution of a mixture of methanol and ortho-phosphoric acid solution as mobile phase. Analyzes were performed at a flow rate of 1.0 mL/min, at a wavelength of 250 nm, during a 15-minute analysis period. The linearity ranges were found as 50-600 µg/mL for ACV and VCV, 2-50 µg/mL for MP and 1-12 µg/mL for PP and the correlation coefficients weere found to be > 0.999. The developed method was applied to four different preparations, ACV 200 mg Film Tablet, ACV 200 mg/5 mL Suspension, ACV 5% Cream and VCV 500 mg Film Tablet and it was successfully validated in terms of selectivity, linearity and range, precision, accuracy, robustness and solution stability parameters. The simultaneous analysis of ACV and VCV in the presence of antioxidant and antimicrobial preservatives from various pharmaceutical formulations (tablet, capsule, cream, suspension) was performed for the first time and the paper which will be produced from this study will contribute to the literature.