Türk ve Fransız Ceza Muhakemesi Hukukunda mağdurun makam olarak yeri
The place of the victim as a party in Turkish and French Criminal Procedure Law
Yazar: GÜLFEM PAMUK
Danışman: PROF. DR. NUR CENTEL
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Hukuk Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Ceza hukuku = Criminal law ; Ceza muhakemesi hukuku = Law of criminal procedure ; Fransa = France ; Hukuk = Law ; Kamu hukuku = Public law ; Karşılaştırmalı hukuk = Comparative law ; Mağdur = Wronged ; Mağduriyet = Unjust treatment ; Türk ceza hukuku = Turkish criminal law ; Türkiye = Turkey

Özet:
?Türk ve Fransız Ceza Muhakemesi Hukuku'nda Mağdurun Makam Olarak Yeri? isimli bu tezde, mağdurun Türk ve Fransız Ceza Muhakemesi sistemindeki rolü ve ceza muhakemesi sürecine etkisi incelenmektedir. Çalışmamızdaki en temel amaç, mağdura ceza muhakemesinin yürüyüşünde etkin bir rol tanınmasının önemini, ceza politikaları ve mağdurun çıkarı bakımından sonuçlarını ortaya koymak ve bu çerçevede Fransız ve Türk Ceza Muhakemesi Hukuku'nun benzerliklerini ve farklılıklarını mukayeseli bir biçimde incelemektir.Fransız Hukuku'nda mağdurun ceza muhakemesindeki rolü, ?şahsi dava açma? ve ?katılma? olarak kendini gösterir. Fransız Ceza Muhakemesi sisteminde mağdura, soruşturma ve kovuşturma evresinde ?şahsi taraf? sıfatı tanınmıştır. Bu sıfat, kamu davasının savcı tarafından harekete geçirilmediği durumlarda ?şahsi dava? açmak yoluyla, kamu davasının savcı tarafından açıldığı durumlarda ise hem soruşturma hem de kovuşturma evresinde ?katılma? yoluyla kazanılabilir. Mağdur ister şahsi dava açarak, isterse açılmış bulunan kamu davasına katılarak, ?şahsi taraf? sıfatını kazandığı andan itibaren, ceza muhakemesinin ?taraf?ı olarak kabul edilir ve geniş haklardan faydalanır.5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nda, 1412 sayılı Ceza Muhakemesi Usulü Kanunu döneminde mevcut olan ?şahsi dava?'ya yer verilmemiştir. Suçtan zarar gören kişinin ceza muhakemesinde etkin şekilde yer alması ve ceza muhakemesi sürecini etkilemesi sadece ?davaya katılma? ile mümkündür. Bu çerçevede, Türk Ceza Muhakemesi bakımından tezimizin konusunu ?davaya katılma? hakkı, davaya katılma hakkı bakımından suçtan zarar görenin kapsamının Türk Yargıtay kararları ışığında ortaya konulması, davaya katılmanın ve katılanın niteliğinin, davaya katılmanın şartlarının, esaslarının ve davaya katılanın haklarının incelenmesi oluşturmaktadır.Her iki hukuk sistemi mevzuat ve uygulama ışığında ele alındıktan sonra, çalışmanın sonuç ve değerlendirme kısmında, Türk ve Fransız Ceza Muhakemesi sistemleri karşılaştırılarak, Türk Ceza Muhakemesi sistemindeki eksiklikler ortaya konulmuş ve öneriler getirilmiştir.

Abstract:
This dissertation deals with the role of the victim in Turkish and French criminal procedure. The goal of the dissertation was to find out how satisfied the victims were with their role in criminal proceedings and to determine the extent to which they approve the new rights they will be given.Until the middle of the 19th century, the status of the victim in criminal proceedings had been marginalized in conjunction with the incresing governmental monopolization of prosecution and sanctioning of the offender. In the course of this development, the role of the victim had been gradually reduced to that of the witness who was needed only as a piece of evidence during trial and prosecution.The dissertation describes the Turkish and French system of accessory prosecution that provides the tool to integrate victims in criminal proceedings and allows victims to benefit from provisions on victim assistance, protection and restitution. It then analyzes the implementation of accessory prosecution in these countries, and the perceptions by and the impact on those involved in such cases, with a particular focus on the victims.