Işık ve renk kullanımının mekan algılamasındaki önemi üzerine bir araştırma: Antalya-Cumhuriyet Meydanı örneği
Use of light and colour and their impacts on the perception of a space: A case study of Cumhuriyet Square-Antalya
Yazar: MERT AKOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MURAT AKTEN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Bireyler konforlu bir yaşam sürdürebilmeleri için elverişli boşluklar olarak tanımlanan mekanlara ihtiyaç duyarlar. Konfor; bireylerin mekanla ilgili biyolojik, fizyolojik, psikolojik ve toplumsal ihtiyaçlarının karşılanması ile sağlanabilmektedir. Bir mekanın yaşanılabilir olması için algılanabilir olması gerekir. Duyu organları varlığıyla gerçekleşen algılamada göz en büyük görevi üstlenir. Görme yoluyla edinilen veriler beyinde işlenerek görsel algılama gerçekleşir. Mekanın görsel algılanabilmesi için, her şeyi görünür kılan ışık kavramı ve ışık sayesinde görebildiğimiz renk kavramı devreye girer. Işık gerçekleri ve yeryüzündeki renkleri sunarak tasarımı nesnelleştirir. Tasarım, ışığın renksel kimliğinin mekana yansımasıyla ifade kazanır. Renklerin algılanması ışık kaynaklarına bağlıdır ve bu nedenle farklı mekanlar için eylem özelliklerine uygun renkler ve ışık kaynakları seçilir.
Yapılan bu çalışmada, ışık ve renk kullanımının mekanın görsel algılanmasına etkileri incelenmiş, ayrıca değişik ışık ve renk koşullarında insanlar üzerindeki algısal etkileri ortaya konulması amaçlanmıştır. Söz konusu amaçlara ulaşmak için ışık, renk, mekan algılama ve birbirleri ile ilgili ilişkileri açıklanmış ve elde edilen bilgiler ışığında Antalya kenti için büyük bir öneme sahip Cumhuriyet Meydanı çalışma alanı seçilerek, konuyla ilgili irdelemeler yapılmıştır.
Cumhuriyet Meydanı örneğinde, farklı mevsimlerde ve günün farklı saatlerinde ışık ve renk kullanımıyla ilgili gözlemler yapılmış ve fotoğraflar çekilmiştir. Çalışma alanıyla ilgili güncel durum, tarihi perspektif, ulaşım durumu ve güncel sorunlar incelenmiştir. Daha sonra araştırma alanında mekan algılaması için önemi büyük olan ışık, renk, yakın çevre, arka plan ilişkileri hakkında bilgiler toplanarak mekan algılama açısından irdeleme yapılmıştır. Ayrıca alana yönelik kullanıcıların eğilimleri ve algı tercihlerinin belirlenmesi için anket çalışması gerçekleştirilmiştir.
Sonuç olarak konuyla ilgili literatür araştırması, araştırma alanı olarak seçilen Cumhuriyet Meydanı'ndaki gözlemler, değerlendirmeler ve anket verilerinin katkılarıyla, ışık ve renk kullanımının, mekanın görsel olarak algılanmasındaki önemi anlaşılmış, ayrıca ışık ve renk kullanımı algılamadaki önemi kadar, algılanan mekanın insanlardaki etkileriyle de kendini gösterdiği görülmüştür.

Abstract:
Individuals need to locations identified as suitable to sustain a comfortable living space. Comfort; individuals about the location of biological, physiological, can be achieved by meeting the psychological and social needs. It must be perceived to be a livable place. Eye in the place with the presence detection senses takes the biggest task. Data acquired through visual perception, visual processing in the brain takes place. to perceive the visual space, everything is engaged in the concept of color and light that we can see the light thanks to the concept that makes it visible. Light design by presenting facts and earth colors objectify. Design wins expressed by the reflection of light in color to the space identity. Perception of color is dependent on the light source and therefore suitable color light sources and the action requirements for different sites are selected.
Made in this study, the use of light and color space examined the effects on the perception, is also intended to reveal perceptual effects on people in different lighting and color conditions. Light to achieve the aforementioned objective, color, space perception and other related relationship described and the information obtained in the light of Antalya selecting Cumhuriyet Square workspace has a great importance for the city, made description deliberation on the issue.
Cumhuriyet Square, for example, observations regarding the use of light and color at different times of day and in different seasons made and photos were taken. The current status of the study area, historical perspective, the transport situation and current problems were investigated. Then the great importance for research in the field of space perception of light, color, neighborhood, information on background relationships were collected to examine in terms of space perception. Also survey to determine the user preferences for trends and perception are performed.
Literature on the subject as a result, observations on Cumhuriyet Square selected as the research area, with the contribution of evaluation and survey data, the light and use of color, space, understood the importance of visual perception, as well as the importance of detecting the use of light and color, perceived space with the self-effects in humans it was observed that.