Kronik hepatit B hastalarında serum hepsidin düzeyi ile karaciğer fibrozis derecesi arasındaki ilişki
The association between serum hepcidin and hepatic fibrosis levels in patients with chronic hepatitis B
Yazar: HAKAN ÇAM
Danışman: PROF. DR. MUHAMMET CEMİL SAVAŞ
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Yan Dal Uzmanlık, 2013
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Ferritin = Ferritin ; Fibroz = Fibrosis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Hepsidin = Hepcidin ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases

Özet:
Giriş ve amaç: Kronik karaciğer hastalıklarının seyrinde çeşitli düzeylerde demir metabolizma bozuklukları tanımlanmıştır. Karaciğerde üretilen ve demir metabolizmasının ana düzenleyicisi olan hepsidin hormonunun ilerleyici karaciğer hastalığında önemli rol üstlendiği raporlanmaktadır. Çalışmamızda, kronik hepatit B (KHB) tanılı hastalarda serum hepsidin düzeyi ile karaciğer biyopsisi sonucunda ortaya konulan fibrozis skoru ve karaciğer demir birikimi arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçladık.
Metod: Çalışmaya toplam 149 olgu (126 KHB, 23 sağlıklı kontrol) alındı. Tüm KHB hastalarına perkütan karaciğer biyopsisi uygulandı. Biyopsi preparatlarında fibrozis, HAİ ve karaciğer demir miktarı belirlendi. Tüm hastaların serum hepsidin düzeyi, karaciğer fonksiyon testleri ve serum demir parametreleri ölçüldü. KHB hastaları tüm değişkenler açısından kendi  içinde fibrozis alt grupları arasında, biyokimyasal ölçümler açısından da kontrol grubu ile karşılaştırıldı.
Bulgular: Serum hepsidin düzeyi KHB hastalarında,  kontrol grubuna göre belirgin olarak düşük saptandı (p<0.001). KHB hastalarının 26 (%20,6)?sının karaciğerinde artmış demir birikimi vardı.  Hastalar fibrozis evrelerine göre toplam 6 alt gruba ayrıldı. Hepsidin seviyesi ile fibrozis evresi ve HAİ arasında negatif yönde anlamlı düzeyde korelasyon olduğu tespit edildi (p sırasıyla, 0.007 ve 0.05). Ortalama düzeylerin karşılaştırılmasında hepsidin ile fibrozis evresi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Fibrozis evresine göre hafif, orta ve ağır şeklinde 3 subgrup oluşturulup hasta sayısı arttırıldı. Gruplar kendi içinde karşılaştırıldı. Fibrozis evresi ile hepsidin düzeyi arasında istatistiksel olarak önemli düzeyde fark saptandı (p=0.05).
Sonuç: Hepsidin düzeyi ile fibrozis arasında negatif bir korelasyon olması fibrozis patogenezinde hepsidinin rolü olduğunu desteklemektedir. Hepsidinin fibrozis belirteci olabilmesi için daha fazla hasta sayılı geniş çalışmalara ihtiyaç vardır.



Anahtar Kelimeler: Kronik Hepatit B, Fibrozis, Hepsidin, Ferritin

Abstract:
Introduction and aim: Iron metabolism disorders have been defined in progression of chronic hepatic diseases at various levels. It has been reported that hepcidin hormone, which is produced in liver and is the main regulator of iron metabolism, has an important role in the progressive hepatic disease. We aimed to evaluate the correlation between serum hepcidin level as well as hepatic fibrosis score, which has been revealed by liver biopsy, and iron deposition in liver in patients with chronic hepatitis B (CHB).
Method: A total of 149 cases (126 CHB, and 23 healthy controls) were enrolled in the study. Percutaneous liver biopsy was performed in all CHB patients. Fibrosis, HAI, and liver iron amount were determined in biopsy samples. Serum hepcidin levels, liver function tests, and serum iron parameters of all patients were measured. CHB patients were compared in all parameters within the group between subgroups as well as in biochemical measurements with the control group.
Results: Serum hepcidin level was defined markedly lower in CHB patients than the control group (p<0.001). Increased iron deposition was detected in the liver of 26 CHB (20.6%) patients. Patients were divided into a total of 6 subgroups according to fibrosis stages. There was a significant correlation with negative direction between hepcidin level, fibrosis stage and HAI (respective p values 0.007 and 0.05). No statistically significant difference was detected between mean levels of hepcidin and fibrosis stage. Number of patients was increased by forming 3 subgroups according to fibrosis stage, like mild, moderate, and severe. Groups were compared within themselves. Statistically significant difference was defined between fibrosis stage and hepcidin level (p=0.05).
Conclusion: Presence of negative correlation between hepcidin level and fibrosis may support that hepcidin has a role in fibrosis pathogenesis. Large sized studies are required to be performed to define hepcidin as an indicator of fibrosis.



Key words: Chronic Hepatitis B, Fibrosis, Hepcidin, Ferritin.