Gıda sektöründe finansal oran analizi: Örnek firma uygulamaları
Financial ratio analysis in the food industry: Sample company practices
Yazar: İBİŞ BURAK ÖZTÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERVET ÖNAL
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Finansal tablolar işletme faaliyetlerine ilişkin çeşitli konularda işletme paydaşlarına belli aralıklarla bilgi sunan finansal araçlardır. Finansal tablolarda yer alan ham bilgiler farklı finansal analiz teknikleri yardımıyla karar verme sürecinde kullanılabilir hale gelir. Bu finansal analiz tekniklerinden biri de oran analizidir. Oran analizi ile işletmelerin finansal tablo hesap kalemleri birbirine oranlanarak elde edilen sonuçlar önceden belirlenen ölçütlerle (işletme geçmiş oranları, genel kabul görmüş oranlar, rakip firma oranları, sektör ortalamaları) karşılaştırılarak finansal bilgi kullanıcılarının karar alma sürecinde ihtiyaç duydukları bilgiler üretilebilir. 
Yürütülen tez çalışmasında Borsa İstanbul (BIST)'da gıda, içecek ve tütün imalat alt sektöründe yer alan işletmelerin 2016-2020 yıllarını kapsayan 5 yıllık dönemlerine ait finansal durum tablosu ve kapsamlı gelir tablolarından elde edilen veriler oran analiz tekniği ile incelenerek değerlendirilmesi ve yorumlanması temel amaçtır.
Tez çalışmasının örneklemini gıda, içecek ve tütün sektöründe faaliyet 30 firma oluşturmaktadır. Firmalara ilişkin veriler Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP), Veri Analiz Platformu (VAP) ve firmaların resmi web sayfalarından elde edilmiştir. Elde edilen veriler dönemsel olarak oran analizine tabi tutulmuş ve elde edilen sonuçlar VAP'ta yer alan sektör ortalamaları ile karşılaştırılarak değerlendirilmiştir.
Araştırma kapsamında yer alan dönem içerisinde Covid-19 pandemisinin yaygın olduğu dönemini de kapsayan tez çalışmasında, örneklemi oluşturan firmaların, likidite oranları, faaliyet oranları, finansal yapı oranları ve karlılık oranları çerçevesinde genel değerlendirilmesi yapılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen oranların sektör ortalamaları ile kıyaslandığında likidite oranları açısından en başarılı ilk üç firmanın Coca Cola, Kristal Kola ve Ülker Bisküvi olduğu görülmüştür. 
Faaliyet oranları açısından kıyaslandığında en başarılı ilk üç firmanın Banvit Bandırma, Coca Cola ve Kent Gıda, finansal yapı oranları açısından kıyaslandığında ise en başarılı ilk üç firmanın Kristal Kola, Pınar Entegre Et ve Türk Tuborg sıralaması oluşmuştur. Son olarak karlılık açısından en iyi performansı gösteren ilk üç firma Tat Gıda, Türk Tuborg ve Ülker Bisküvi şeklindedir. Tüm oranlar açısından başarı sıralamasına giren bir firma bulunmamaktadır.

Abstract:
Financial statements are financial instruments that periodically provide information to business stakeholders on various issues related to business activities. The raw information in the financial statements becomes usable in the decision-making process with the help of different financial analysis techniques. One of these financial analysis techniques is ratio analysis. With ratio analysis, the results obtained by proportioning the financial statement account items of the enterprises to each other are compared with the predetermined criteria (business past ratios, generally accepted ratios, competitor ratios, sector averages), and the information that financial information users need in the decision-making process can be produced.
In the thesis study carried out the main objective is to analyze and interpret the data obtained from the balance sheet and comprehensive income statements of the companies in the food, beverage and tobacco manufacturing sub-sector in Borsa Istanbul (BIST) for the 5-years periods covering the years 2016-2020 by using the ratio analysis technique.
The sample of the thesis study consists of 30 companies operating in the food, beverage and tobacco sector. Data on companies were obtained from Public Disclosure Platform (KAP), Data Analysis Platform (VAP) and official websites of companies. The data obtained were periodically subjected to ratio analysis and the results were evaluated by comparing them with the sector averages in the VAP.
In the thesis study, which includes the period when the Covid-19 pandemic was widespread during the period within the scope of the research, a general evaluation of the companies forming the sample was made within the framework of liquidity ratios, activity ratios, financial structure ratios and profitability ratios. When the ratios obtained as a result of the research are compared with the sector averages, it is seen that the top three companies in terms of liquidity ratios are Coca Cola, Kristal Kola and Ülker Bisküvi.
When compared in terms of activity ratios, Banvit Bandırma, Coca Cola and Kent Gıda are the top three most successful companies, and when compared in terms of financial structure ratios, Kristal Kola, Pınar Entegre Et and Türk Tuborg rank among the top three most successful companies. Finally, the top three companies with the best performance in terms of profitability are Tat Gıda, Türk Tuborg and Ülker Bisküvi. There is no company in the ranking of success in terms of all ratios.