Rize fıkraları (İnceleme-tasnif-metin)
Anecdotes of Rize (Examination-classification-text)
Yazar: SEFACAN DOĞRU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ŞEBNEM DEMİRCİ
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Derleme = Compilation ; Fıkralar = Jokes ; Gelenekler = Traditions ; Karadeniz bölgesi = Black Sea region ; Rize = Rize ; Taşra fıkraları = Provinces anekdoty

Özet:
Modern dünyada, şehir hayatına olan yönelim dolayısıyla bazen fıkralara daha fazla ihtiyaç duyulabilmektedir. Özellikle son yıllarda artan kentleşme eğiliminden kaynaklı olarak insanlar arasındaki iletişim daha katı ve sert bir hal almış ve konuşma esnasındaki şakalaşmalar, mizahi unsurlar, kinayeler resmi hayatın getirmiş olduğu ciddiyet dolayısıyla azalmıştır. Bu durumun fıkraların toplum içerisindeki öneminin artmasında önemli bir etken olduğu düşünülmektedir. 
Konusu fıkralar etrafında şekillenen çalışmada Rize ilinden derlenen ve çeşitli kaynaklardan ulaşılan metinler; yapılarına, konularına, derleme bölgesine, geliştiği fıkra tipi çevresine ve farklı anlatım şekillerine göre incelenmiştir. Bu bağlamda fıkraların tasnifi konusunda muhteva merkezli veya tip merkezli tasnif ayrımı yoluna gidilmemiş; her iki tasnif çeşidinin birleşimi ortaya koyulmaya çalışılmıştır. 
	Fıkralarla ilgili olan bu çalışmada insan doğasının eğlenceli yanının sürdürülebilirliğinin ortaya koyulması hedeflenmiş; dar anlamda Rize, geniş anlamda ise Karadeniz insanının espritüel kişiliğine dikkat çekilmeye çalışılmıştır.
	Anahtar Kelimeler: Rize, fıkra, yapı, inceleme, tasnif, metin.

Abstract:
In the modern world, sometimes anecdotes are needed more because of the orientation towards city life. Especially in recent years, due to the increasing urbanization trend, the communication between people has become more rigid and harsh, and the jokes, humorous elements and allusions during the conversation have decreased due to the seriousness brought by official life. This situation is thought to be an important factor in increasing the importance of anecdotes in society. In this study, the subject of which is shaped around anecdotes, the texts of the anecdotes compiled from the province of Rize and accessed from various sources were examined and classified.
In the study, the subject of which is shaped around anecdotes, the texts compiled from the province of Rize and accessed from various sources; It has been examined according to its structures, subjects, the region where it is performed, the type of anecdote in which it was developed and different forms of expression. In this context, no distinction was made between content-centered and type-centered classification in the classification of anecdotes; the combination of both classification types has been tried to be revealed.
In this study, which is about jokes, it is aimed to reveal the sustainability of the fun side of human nature; It has been tried to draw attention to the intellectual personality of Rize in the narrow sense and the Black Sea people in the broad sense.
	KeyWords: Rize, anecdote, structure, examination, classification, text.