Avrupa Birliği ulaştırma politikalarının Türkiye'deki raylı sistemlere etkileri
A research on the effects of the Europe Union transmission politics on the Turkish railroad systems
Yazar: OĞUZ ERKOL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. KORKUT ARBERK
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences ; Ulaşım = Transportation ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
17. yüzyılda tahta raylar üzerinde kömür taşımacılığı ile başlayan raylı taşımacılık, buharlı lokomotiflerle, zamanının en konforlu ve hızlı ulaşım aracı olmuştur. Teknolojinin gelişmesi ile birlikte, elektrikli ve dizel lokomotifler de demiryollarında kullanılmaya başlanmıştır. 1950 yılına kadar demiryolları altın çağını yaşamıştır. Ancak, 1950 yılından itibaren, dünyadaki hemen hemen bütün ülkeler, demiryolu yerine, yeni ve çok şeritli karayollarının yapımına ağırlık vermeye başlamıştır. Demiryolunun özellikle yük taşımacılığındaki payı ve ulaştırma türleri arasındaki payı her geçen gün azalmaya başlamıştır. Örnek vermek gerekirse 1970'li yıllarda Avrupa'daki demiryollarının yük taşımacılığındaki payı % 31 mertebesinde iken, 2000'li yıllarda % 15'ler mertebesine düşmüştür. Elbette, bunun temel nedeni, motorlu taşıtların fiyatlarının satın alınabilir fiyatlara düşmesi ve ayrıca kişilerin kapıdan kapıya taşımacılıktan hoşlanmasıdır. Avrupa Birliği ülkeleri ve diğer ülkeler, demiryolunun taşımacılıktaki payını arttırmak, demiryollarının diğer ulaşım türleriyle rekabet edebilmesini sağlamak, demiryollarındaki tekel yapıyı kaldırmak için işletme ile altyapının muhasebe açısından birbirinden ayrılması öngörülmüştür. Her ülke kendi koşullarına göre, yeniden yapılanmaya gitmiştir. Demiryolu araçlarının gelişen teknolojiye uyum sağlaması ve diğer ulaşım türleriyle rekabet edebilmesi için, konforun ve tren hızlarının artırılması oldukça önemlidir. Bu bağlamda, dünya ülkeleri, mevcut hatlarını iyileştirerek ya da yeni hatlar yaparak hızlı tren işletmeciliğine geçmek arzusu içerisindedirler. Bunun yanında, hızlı tren işletmeciliğini başarı ile yapan ülkeler de mevcuttur. Türkiye'de demiryolları çok uzun süredir önemsememiş ve gelişmesi engellenmiştir. Temelleri Osmanlı döneminde atılan demiryolları kaderine terk edilmiştir. Bir ülkenin hızlı bir şekilde gelişmesi kesinlikle demiryollarının gelişimiyle paraleldir. Avrupa Birliği yolundaki Türkiye'nin yoluna devam edebilmesi demiryollarında yapılacak köklü atılımlar ve değişikliklerle mümkün olacaktır.

Abstract:
Rail transport has begun with carriying coal on wooden rail in 17th century and became the most comfortable and the fastest mode of transportation with steam engine locomotives. After that diesel engine and electric powered locomotives have been used with the advent of technology, railway sector was in golden age up to 1950. However, since 1950, all countries have given more importance to road transport building new and multi lanes roads instead of new railway lines. Share of railway especially in freight has declined from 31% to 15% between 1970 and 2000.The reason behind this is that low cost of motor vehicles when compared with old times and people like door-to-door transport. European countries and other countries have reorganized the present railway structure separating account of infrastructure management from operation to compete with other other modes and to end the monopoly of goverment on railway sector. Each country have a special reorganisation method which suits the condition of the country.Improvement in the speed and comfort of railway vehicles using high technology is very important to compete with other modes. For this reason the infrastructure had to be improved to achieve such a speed. Therefore, countries either have rehabilitated their tracks to increase speed and comfort or have started to construct new high speed lines.In addition, there are some countries that successful operate fast railroad enterprising.Railroads in Turkey ignored and blockade its improvements for a long time.Railroads leaved its destiny after the railroad history of beginning of Ottoman Empire.Fundemental initiatives and changings will be needed for Turkey is improvement on the road of European Union.