Fen bilimleri öğretmen adaylarının informal muhakemeleri ve bilimsel düşünme alışkanlıkları: Hidroelektrik santraller örneği
Preservice science teachers' informal reasoning and scientific habits of mind: A case for hydroelectric powerplants
Yazar: BURAK KALIN
Danışman: DOÇ. DR. BAHADIR NAMDAR
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilimsel düşünce = Scientific thought ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Hidroelektrik santralleri = Hydroelectric power plants ; Muhakeme yeteneği = Reasoning ability ; Öğretmenler = Teachers ; İnformal çıkarımsal muhakeme = Informal inferential reasoning

Özet:
Çalışmanın örneklemini Doğu Karadeniz'de hidroelektrik santral sayısı olarak ilk dörtte olan illerdeki üniversitelerin fen bilimleri öğretmenliği lisans programının 1, 2, 3 ve 4. sınıflarında öğrenim görmekte olan 587 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Öğretmen adaylarının idroelektrik santraller konusundaki informal muhakemelerini ortaya çıkarmak amacıyla araştırmacılar tarafından düzenlenen ve açık uçlu sorulardan oluşan HES bilgi formu ve bilimsel düşünme alışkanlıkları ölçeği kullanılmıştır. HES bilgi formundan elde edilen verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Bilimsel düşünme alışkanlıkları ve informal muhakeme arasındaki ilişkiyi belirlemek üzere bağımsız örneklemler t testi yapılmıştır. Araştırma sonucunda öğretmen adaylarının muhakeme süreçlerinde en fazla ekolojik informal muhakeme modunu kullandıkları,  yeterli miktarda sosyolojik argümanlar üretemedikleri ve karşıt iddia oluşturmada sorun yaşadıkları tespit edilmiştir. Bilimsel düşünme alışkanlıkları yüksek olan öğrencilerin informal muhakeme kalitelerinin yüksek olduğu görülmüş ancak informal muhakeme modlarında anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Öğretmen adaylarının eğitimine yönelik bazı önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study was carried out to investigate preservice science teachers' informal reasoning and scientific habits of mind about hydroelectric power plants (HEPP). The sample of the study consists of 587 pre-service teachers who were studying at the 1st, 2nd, 3rd and 4th years the science education programs of the universities in the provinces, which are in the top four in terms of HEPP numbers in the Eastern Black Sea. In order to reveal the informal reasoning in, the HEPP information form composed of open ended questions and adopted by the researcher and scientific habits of mind scale were used. Content analysis was used to analyze the data obtained from the HEPP information form. Independent samples t test was used to determine the relationship between scientific thinking habits and informal reasoning. As a result of the research, it was determined that the preservice teachers mostly used ecological informal reasoning mode in their reasoning, they could not produce enough sociological arguments, and they had problems in creating counterarguments. Informal reasoning quality of students with high scientific habits of mind was found to be high, but no difference was found in informal reasoning modes. Implications were provided for preservice teacher training.