Mehmet Vecihi'nin feryat adlı romanının incelenmesi (İnceleme-çevrimyazı)
Analysis of Mehmet Vecihi's novel named feryat (Analysis-text)
Yazar: İBRAHİM ÇETİNER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇİLEM TERCÜMAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu tezde Mehmet Vecihi'nin Feryat adlı romanı tema ve yapı özellikleri bakımından incelenmiş ve eser, Osmanlıca ilk baskısı esas alınarak günümüz alfabesine aktarılmıştır. Bu kapsamda tezin giriş kısmında roman türünün biçim ve içerik unsurlarını nasıl bir araya getirdiği hakkında bilgi verildikten sonra Türk romanının doğuşunda hangi siyasi ve kültürel etmenlerin rol oynadığına değinilmiş ve Feryat romanının söz konusu mirasla ne tür bir etkileşimde olabileceği sorusuna cevap aranmıştır. Tezin birinci bölümünde romanın tematik içeriği büyük ölçüde kadın sorununu merkeze alarak toplumsal cinsiyet, kadın-erkek ilişkileri, evlilik, cinsellik ve aşk olguları bağlamında çözümlenmiş ve romanın bu meselelere dair ikircikli ve ahlakçı bir söylem geliştirirken kendisinden önceki roman geleneğinden ne ölçüde etkilendiği tespit edilmeye çalışılmıştır. Tezin ikinci bölümündeyse romanın yapısal özelliklerini oluşturan mekan, zaman, kişiler, anlatıcı ve üslup kategorileri üzerinde durularak tema ile yapı arasında birbirini tamamlayan ve eseri bütünlüğü içinde kavramayı mümkün kılan bir uyum olup olmadığı araştırılmıştır. Üçüncü bölümde roman 1899 yılında yapılan Osmanlıca ilk baskısından hareketle herhangi bir sadeleştirmeye gidilmeden Latin harfli Türk alfabesine transkribe edilmiştir. Tezin sonuç bölümünde romanın incelenmesinden elde edilen veriler topluca yorumlanarak genel bir değerlendirmede bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler : Türk romanı, toplumsal cinsiyet, aşk, evlilik, kadın sorunu

Abstract:
İn  this thesis Mehmet Vecihi's novel Feryat has been analyzed in terms of theme and structure and the work has been transferred to today's alphabet based on the first Ottoman edition. İn this context in the introduction of this thesis after providing information about how novel genre brings together the elements of content and form, the political and cultural factors that played a decisive role in the emergence of Turkish novel are mentioned and an answer is sought to the question of what kind of interaction the Feryat novel can have with the heritage in question. İn the first part of the thesis, the thematic content of the novel, focusing largely on woman issue, was analyzed in the context of social gender, male-female relations, marriage, sexuality and love, and to the extent to which the novel was influenced by the previous novel tradition while developing an ambivalent discourse on these issues was tried to be determined. İn the second part of the thesis, the categories of space, time, characters and narrator which constitued the structural features of the novel are analyzed and it is investigated whether there is a harmony between theme and structure that complements each other and makes it possible to comprehend the work in its entirety. İn the third chapter, the novel was transcribed into the Latin based Turkish alfhabet without any simplification, based on the first Ottoman Turkish edition published in 1899. İn the conclusion section of this thesis, the data obtined from the analysis of the novel were collectively interpereted and a general evaluation was made. 
Key Words: Turkish Novel, social gender, love, marriage, female problem