Tüylü hücreli lösemide BRAF V600E mutasyonunun araştırılması
Detection of BRAF V600E mutation in hairy cell leukemia
Yazar: DENİZ ÖZMEN
Danışman: PROF. DR. MELİH AKTAN
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Genler = Genes ; Lösemi = Leukemia ; Mutasyon = Mutation ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Prekürsör hücreli lenfoblastik lösemi-lenfoma = Precursor cell lymphoblastic leukemia-lymphoma ; Remisyon = Remission

Özet:
Amaç: Tüylü hücreli lösemi (THL) splenomegali, progressif pansitopeni ile seyreden, kemik iliği, dalak ve karaciğerin tüylü görünümlü lösemik B hücreleri ile infiltre olduğu, yavaş seyirli, spesifik immunofenotipik bulgulara sahip ve nadir görülen bir hastalıktır. Yakın zaman dek THL'nin etyolojisi ve patogenezi aydınlatılabilmiş değildi. Birçok solid malignitede pozitif saptanmış olan BRAF V600E mutasyonunun THL'de hastalık tanımlayıcı olduğu gösterilmiştir. Serin-treonin RAF kinaz ailesinin bir üyesi olan BRAF proteini RAS-RAF-MEK-ERK (MAPK) sinyal yolağının bir parçasıdır. Bu sinyal yolağı hücrenin hayatta kalabilmesi, proliferasyonu ve diferansiyasyonunda önemli rol oynamaktadır. THL hastalarında BRAF V600E mutasyonunun nihai olarak neoplastik transformasyona yol açacak olan MEK-ERK yolağını aktifleştirdiği gösterilmiştir. Bu çalışmamızda yeni tanı konulan ve remisyonda takip edilen THL hastalarında BRAF V600E mutasyonunu araştırmayı amaçladık.
Materyal ve Metod: İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Hematoloji Polikliniğinde yeni tanı konulan veya remisyonda takip edilen THL'li 22 hasta ile B hücreli kronik lenfoproliferatif hastalık tanılı 10 sağlıklı hastadan oluşan kontrol grubunda perifer kanında RT-PZR yöntemi ile BRAF V600E mutasyonu varlığı araştırıldı.
Bulgular: Kontrol grubundaki hastaların hiçbirinde BRAF V600E mutasyonu saptanmadı. Yeni tanı konan ve tedavi öncesi perifer kanı analizi yapılan 10 hastanın 8'inde mutasyon saptandı. Mutasyonun negatif olduğu hastalardan bir tanesi kladribin tedavisi ile remisyona girmedi, febril nötropeni tablosu ile kaybedildi. Diğer hasta ise immunfenotipik olarak THL ile uyumlu bulgulara sahip fakat lökositozu olan bir hastaydı. Remisyondaki 12 hastanın dört tanesinde mutasyona saptandı. Bir tanesi takiplerinde nüks etti, başka bir hasta parsiyel remisyondaydı. Mutasyonun pozitif saptandığı, klinik ve laboratuar olarak tam remisyonda olan iki hastanın moleküler tam remisyonda olmadığı görüldü.
Sonuç: BRAF V600E mutasyonun tayini, THL tanısının konmasında yardımcı olabilir, negatif saptanması durumunda THL dışı B hücreli kronik lenfoproliferatif hastalıklara yönelmek gerekir. Remisyondaki hastalarda ise tam moleküler yanıtın araştırılmasında kullanılıp kullanılamayacağı araştırılmayı bekleyen bir konudur.

Abstract:
Objective: Hairy cell leukemia (HCL) is an indolent disease with distinct immunophenotypic features which is characterized by pancytopenia, infiltration of bone marrow, spleen and liver with hairy shaped leukemic B-cells. Despite major advances in the diagnosis and treatment of HCL, underlying genetic alterations have not been clearly understood. BRAF V600E mutation, detected previously in some malignancies, has been found to be disease-defining in HCL. BRAF, a serine-threonine kinase, is a member of RAS-RAF-MEK-ERK (MAPK) signaling pathway. This pathway is responsible from cell survival, proliferation and differentiation. It has been shown that activating BRAF V600E mutation leads to uncontrolled activation of MEK-ERK pathway which leads to neoplastic transformation in HCL. In this study, we aim to take an inventory of HCL patients of who are newly diagnosed or at follow-up after conventional therapies and investigate the presence of BRAF V600E mutation in these patients with RT-PCR method.
Material And Method: BRAF V600E mutation was analyzed in peripheral blood in 22 patients from Istanbul University Istanbul Faculty of Medicine, Division of Hematology Outpatient Service and 10 control patients with other B-cell chronic lymphoproliferative diseases.
Findings: AID levels were significantly elevated (p < 0,05) in CML patients compared to the control group. No correlations was found between AID levels and disease time, patient gender, age, leukocyte, hemoglobin, platelet, blast, basophil, eosinophil counts at the time of diagnosis, absence and presence of organomegaly, bone marrow fibrosis index, bone marrow cellularity, Sokal score and disease phase. Additionally there was no meaningful correlation between AID levels and tyrosine-kinase-inhibitor (TKİ) resistant mutation profile and cytogenetic response during TKİ therapy.
Conclusion: Detection of BRAF V600E mutation could be helpful for diagnosis of HCL. When the mutation is found negative, other B-cell chronic lymphoproliferative diseases should be considered. Usefulness of investigation of the mutation in treated patient remains an area to be elicited.