Lise öğrencilerinin sosyal medya bağımlılık düzeyleri ile benlik saygıları ve beden algısı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Study of the relationship between high school students' social media addiction levels and their self-esteem and body perception
Yazar: AYTÜL YERİŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAİT KAHRAMAN
İSTANBUL TOPKAPI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Beden imajı = Body image ; Benlik saygısı = Self esteem ; Eğitim = Education ; Lise öğrencileri = High schools students ; Sosyal medya = Social media

Özet:
Bu araştırma, lise öğrencilerinin sosyal medya bağımlılık düzeyleri ile benlik saygıları ve beden algıları arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Sosyal medya kullanımının gençlerin psikolojik ve sosyal gelişimlerine olan etkilerini anlamak için bu çalışma gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini belirli bir lise öğrencisi grubu oluşturmuş ve veriler anket yöntemiyle toplanmıştır. Bulgular, sosyal medya bağımlılığının benlik saygısı ve beden algısı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini göstermektedir. Özellikle, sosyal medya kullanım süresinin artmasıyla birlikte benlik saygısında düşüş ve beden algısında bozulma gözlemlenmiştir. Cinsiyet ve sınıf düzeyi gibi demografik değişkenlerin bu ilişkiler üzerinde anlamlı farklılıklar yarattığı bulunmuştur. Erkek ve kız öğrenciler arasında benlik saygısı ve beden algısı konularında farklı etkiler gözlemlenmiştir. Erkek öğrencilerin sosyal medya bağımlılığı düzeylerinin, benlik saygıları üzerinde daha belirgin olumsuz etkiler yarattığı tespit edilmiştir. Kız öğrencilerde ise beden algısı üzerinde daha büyük olumsuz etkiler görülmüştür. Ayrıca, üst sınıf öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı ile benlik saygısı ve beden algısı arasındaki ilişkide daha belirgin etkiler görüldüğü saptanmıştır. Üst sınıf öğrencilerinin sosyal medya kullanımının artması, benlik saygısında düşüş ve beden algısında bozulma ile daha güçlü bir ilişkiye sahiptir. Sonuçlar, sosyal medya kullanımının ergenlerin psikososyal sağlıklarını koruma ve geliştirme açısından dikkatli bir şekilde yönetilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, sosyal medya kullanımını dengelemek ve gençlerin bu platformlarda karşılaştıkları içeriklerin farkındalığını artırmak, olumlu benlik saygısı ve beden algısının desteklenmesi için önemlidir. Araştırma, eğitimciler, ebeveynler ve politika yapıcılar için gençlerin sosyal medya kullanımını yönetme ve psikososyal gelişimlerini destekleme konusunda rehberlik sağlayabilir. Sosyal medya kullanımının olumsuz etkilerini azaltmak için eğitim programlarının geliştirilmesi ve gençlerin sosyal medya kullanımlarına yönelik stratejiler oluşturulması önerilmektedir.

Abstract:
This study aims to examine the relationship between high school students' social media addiction levels and their self-esteem and body perception. The research was conducted to understand the impact of social media usage on adolescents' psychological and social development. The sample consisted of a specific group of high school students, and data were collected through surveys. Findings indicate that social media addiction can negatively affect self-esteem and body image. Specifically, increased social media usage is associated with a decrease in self-esteem and a deterioration in body perception. Demographic variables such as gender and grade level significantly influenced these relationships. Differences were observed between male and female students regarding self-esteem and body image. Male students showed more pronounced negative effects of social media addiction on self-esteem, whereas female students exhibited greater negative impacts on body perception. Additionally, upper-grade students demonstrated stronger relationships between social media addiction, self-esteem, and body perception. The increase in social media usage among upper-grade students was more strongly associated with decreased self-esteem and deteriorated body perception. The results highlight the need to manage social media usage carefully to protect and enhance adolescents' psychosocial health. Balancing social media use and raising awareness about the content encountered on these platforms are essential for supporting positive self-esteem and body image. The study provides guidance for educators, parents, and policymakers in managing young people's social media use and supporting their psychosocial development. Developing educational programs and strategies to mitigate the negative effects of social media use is recommended to reduce its adverse impacts on adolescents.