İki ve üç boyutlu formlarda geleneksel Türk motif ve soyutlamalar
Traditional Turkish motifs and abstractions in two and three dimensional forms
Yazar: İJLAL MARMARİSLİ İYCİL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF BAYTEKİN BALCI
Gazi Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Bileşik Sanatlar Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: El Sanatları = Crafts ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: El sanatları = Handicrafts ; Motifler = Motifs ; Soyutlama = Abstraction ; Süslemeler = Ornamentations ; Türk el sanatları = Turkish handcrafts ; Çini sanatı = Tile art

Özet:
İki ve Üç Boyutlu Formlarda Geleneksel Türk Motif ve Soyutlamalar adlı tez çalışmasında sanatın ilk ortaya çıktığı zamanlardan itibaren sembollerle anlam kazanan çalışmalar incelenmiştir. Yüzyıllar içerisinde yaşamla anlam kazanan sembolik ifadeler, iki ve üç boyutlu formların üzerine dekorlama maksatlı ya da ihtiyaca yönelik olarak çizilmeye başlanmıştır. Sanata ilişkin bu formların, yıllar içinde yeni ifadelerle boyut kazanması yeniden anlamlanmasına neden olmuştur. Geçmişten günümüze geleneksel Türk sanatı ve sanatçısının tarihsel gelişimi incelendiğinde farklı kültürlerin birbiriyle etkileşimi sonucu yeni üsluplar kazandığı görülmektedir. Bu disiplinler arasında geleneksel Türk sanatı yazma eser süslemeleri olarak hat, tuğra, ebru, tezhip, minyatür ve çini sanatı olarak kabul edilebilir. Yüzyıllar boyunca Türk üslubu farklı motif ve desenlerle sanatın farklı alanlarındaki en naif detaylarla bir araya gelmiştir. İki ve üç boyutlu formlarda geleneksel Türk motif ve soyutlamalar adlı tez çalışması kapsamında, geçmişten günümüze en iyi örnekler incelenmeye özen gösterilmiştir. Tez kapsamında ince ve ahenkli detaylara sahip hatayi, çintemani, gül, karanfil, lale motifi içeren çalışmalar incelenmiştir. Motiflerin özgün yapılarının bozulmadan uygulanması ve aktarılması, geleneksel Türk sanatının geleceğe miras kalması açısından önemlidir.

Anahtar Kelimeler: Kil, geleneksel Türk el sanatları, çini, lale, dekorlama, bezeme, bisküvi

Abstract:
In the thesis called Traditional Turkish Motifs and Abstractions in Two- and Three-Dimensional Forms, the works that gained meaning with symbols since the first appearance of art were examined. Symbolic expressions that have made sense of life over the centuries have begun to be drawn on two- and three-dimensional forms for decoration or for the purpose of need. The fact that these forms related to art gained dimension with new expressions over the years caused a new meaning. When the historical development of traditional Turkish art and artist from past to present is examined, it is seen that different cultures have gained new styles as a result of interaction with each other. Among these disciplines, traditional Turkish art writing can be accepted as calligraphy, tugra, marbling, illumination, miniature and tile art. For centuries, the Turkish style has come together with the most naive details in different fields of art with different motifs and patterns. The best examples from past to present have been examined within the scope of the thesis study of traditional Turkish motifs and abstractions in two- and three-dimensional forms. Within the scope of the thesis, fine and harmonious details of hatayi, çintemani, gül, karanfil and lale motif were examined. Keeping the orginals structures of the motifs during the application is important for the legacy of traditional Turkish art in the future.

Key Words: Clay, traditional Turkish crafts, tile art, tulip, decoration, pattern, biscuits