Ortaokul öğrencilerinin fen öğrenme yaklaşımlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi (Van ili örneği)
An investigation of science learning approaches of the secondary school students with regard to some variables (Example of Van province)
Yazar: DUYGU GÜNDÜZ
Danışman: DOÇ. DR. SERHAT KOCAKAYA
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Biyoloji Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Ölçekler = Scales ; Öğrenme yaklaşımları = Learning approaches

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin fen öğrenme yaklaşımlarını bazı değişkenler açısından incelemektir. Çalışmanın türü nicel araştırma türlerinden olan tarama araştırmasıdır. Bu doğrultuda öğrencilerle alakalı bazı bilgiler elde edilmiş ve öğrencilerin öğrenme yaklaşımları cinsiyet, sınıf düzeyi, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, ailenin gelir düzeyi, sevilen ders, kitap türü, okuduğu kitap sayısı, ev ve çalışma odası değişkenlerine göre incelenmiştir. Bu çalışmaya 2018-2019 eğitim öğretim yılında Van ilindeki devlet ortaokullarının 5.6.7 ve 8. sınıflarında öğrenim gören ortaokul öğrencileri katılmıştır. Çalışmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen bir "kişisel bilgi formu" ve bir de Lee ve diğerleri (2008) tarafından geliştirilen Aydın ve Damar (2014) tarafından Türkçeye uyarlanan likert tipi "Fen Öğrenme Yaklaşımları Ölçeği" kullanılmıştır. Fen öğrenme yaklaşımları ölçeği 5-li Likert tipi olup '1-kesinlikle katılmıyorum' ile '5- kesinlikle katılıyorum' arasında değişen seçenekler sunmaktadır. Ölçek, derin güdü, derin strateji, yüzeysel güdü ve yüzeysel strateji olmak üzere 4 faktörden oluşmakta ve 24 madde içermektedir. Bu çalışmadaki nicel verilerin analizi için frekans, yüzde, Man Whitney U ve Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. Fen öğrenme yaklaşımları ölçeğinin toplamından elde edilen puanların ortalaması 81,88 olarak bulunmuştur. Bu rakamın daha rahat yorumlanabilmesi için bu puan madde sayısına bölündüğünde 3,41 değeri bulunur. Bu değer de katılıyorum şeklinde yorumlanmıştır. Bu bulgudan çalışmaya katılan öğrencilerin fen öğrenme yaklaşımlarının iyi düzeyde olduğu sonucuna ulaşılır.  Öğrencilerin fen öğrenme yaklaşımları çalışmada incelenen değişkenlere göre karşılaştırıldığında anne eğitim düzeyi, sevilen kitap türü, ev ve çalışma odası değişkenlerine göre çalışmada yer alan öğrencilerin fen öğrenme yaklaşımları farklılık göstermezken (P>.05) Sevilen ders değişkenine göre derin güdü alt boyundaki anlamlı farklılığın olduğu, bu farklılığın ise fen dersini en çok seven öğrenciler ile Türkçe, matematik, İngilizce ve sosyal bilgiler dersini seven öğrenciler arasında fen dersini en çok seven öğrenciler lehine olduğu görülmüştür (P<,05). Sevilen ders değişkenine göre yüzeysel strateji alt boyundaki anlamlı farklılığın Türkçe dersini en çok seven öğrenciler ile din dersini en çok sevenler arasında Türkçe dersini en çok sevenler lehine, matematik dersini en çok seven öğrenciler ile fen dersini en çok seven arasında matematik dersini en çok sevenlerin lehine, matematik dersini en çok seven öğrenciler ile din dersini en çok sevenler arasında matematik dersini en çok sevenler lehine, fen dersini en çok seven öğrenciler ile din dersini en çok seven arasında fen dersini en çok sevenler lehine, ingilizce dersini en çok seven öğrenciler ile din dersini en çok seven öğrenciler arasında ingilizce dersini en çok sevenler lehine, sosyal dersini en çok seven öğrenciler ile din dersini en çok sevenler arasında sosyal dersini en çok seven öğrenciler lehine olduğu görülmüştür (P<,05). Kitap sayısı değişkenine göre derin güdü alt boyundaki anlamlı farklılığın aylık 5 kitap okuyan ile 1, 2 ve 4 kitap okuyan öğrenciler arasında 5 kitap okuyan öğrencilerin lehine olduğu görülmüştür (P<,05). Gelir  değişkenine göre yüzeysel strateji alt boyundaki anlamlı farklılığın 4000 TL üzeri gelire sahip olan aileler ile 0-1000 TL ve 3000-4000 TL arası gelire sahip olan aileler arasında 4000 TL üzeri gelire sahip olan aileler lehine anlamlı farklılık olduğu görülmüştür (P<,05). Baba eğitim durumu değişkenine göre yüzeysel strateji alt boyundaki anlamlı farklılığın okuma-yazma bilmeyen babalar ile ortaokul mezunu,  lise mezunu ve üniversite ve üstü mezunu babalar arasında okuma-yazma bilmeyen babalar aleyhine, üniversite ve üstü eğitim düzeyine sahip babalar ile okur-yazar ve üniversite mezunu babalar arasında üniversite ve üstü eğitim düzeyine sahip babalar lehine olduğu görülmüştür (p<,05). Sınıf düzeyi değişkenine göre derin güdü alt boyundaki anlamlı farklılığın 5. Sınıf ile 7. Sınıf arasında 5. Sınıf lehine, 6. Sınıf ile 7. Sınıf arasında 7. Sınıf lehine, 7. Sınıf ile 8. Sınıf arasında 7. Sınıf lehine olduğu görülmüştür. (P<,05). Cinsiyet değişkenine göre yüzeysel güdü haricinde toplam ve diğer alt boyutlarda farklılığın kadınların lehine olduğu görülmüştür (P<,05).

Abstract:
The aim of this study is to examine the science learning approaches of secondary school students with some variables. The type of study is a screening research method which is one of the quantitative research types. In this study, some information about the students was obtained and the learning approaches of the students were examined according to gender, class level, mother education status, father's education status, family income level, popular course, favorite book type, number of books read, home and study room variables. In the 2018-2019 academic year, secondary school students studying in public schools in Van participated in this study. In the study, a lanan personal information form "developed by the researcher as a data collection tool and Likert type tarafından Learning Approach Inventory form which was adapted to Turkish by Aydın and Damar (2014) developed by Lee et al. (2008) were used. "Learning Approach Inventory" is a 5-point Likert type and varies between "1-strongly disagree" and "5 absolutely agree". The scale consists of 4 factors and 24 items, including deep motive, deep strategy, superficial motive and superficial strategy. Frequency, percentage, Man Whitney U and Kruskal Wallis H test were used to analyze the quantitative data. The average of the scores obtained from "Learning Approach Inventory" was found to be 81.88. When this number is divided by the number of items, it has a value of 3.41. This value is interpreted as "agree". According to this, it is reached that the students' science learning approaches are at a good level. According to the variables examined in the study compared to the students' science learning approaches, the level of mother education, the type of book, home and study room variables according to the students in the study of science learning approaches do not show any difference (P> .05) According to the course variable in the lower depth of the deep motive according to the course variable, this The difference between the students who love science lesson and Turkish, mathematics, English and social studies lesson among the students who love the most of science students in favor of science (P <, 05). According to the popular course of the lower level of superficial strategy of the significant difference between the students who love the most Turkish course with the most religious course among the most lovers of Turkish lesson in favor of those who love the most, math lovers of the course with the most loving the most among those who love math lessons in favor of the most, students who love math lessons the most, who love religion lesson most among those who love math lesson most in favor of those who like science lesson, students who love science lesson the most are among those who love science lesson in favor of those who love science course, among the students who love the English lesson the most, among the students who love the most socially, the most popular among the students who love the most important social lesson among the students who love social lessons (P <, 05). According to the number of books, the significant difference in the deep motive sub-length was found to be in favor of the students who read 5 books per month and 5 books among the students who read 1, 2 and 4 books (P <, 05). According to the income variable, there was a significant difference in favor of families with income above 4000 TL between families with income above 4000 TL and families with income between 0-1000 TL and 3000-4000 TL (P <.05). . According to the educational level of the father, there is a significant difference in superficial strategy sub-dimension between the illiterate fathers and middle school graduates, among high school graduates and fathers who are university graduates, illiterate fathers, university graduates and university graduates. fathers were found to be in favor of fathers with university or higher education level (p <.05). According to the class level variable, the significant difference in the lower motive subclass was in favor of Grade 5 between Grade 5 and Grade 7; . (P <.05). According to the gender variable, it was observed that the difference in total and other sub-dimensions except for surface motive was favorable for women (P <.05).