İnisyal evreleme amacıyla tüm vücut FDG-PET/BT yapılan akciğer ve meme kanseri tanılı hastalarda tüm vücut kemik sintigrafisinin yeri
The role of whole body bone scintigraphy in patients diagnosed with lung and breast cancer in whole body FDG-PET/CT for initial staging
Yazar: FATMA ARZU GÖRTAN
Danışman: DOÇ. DR. METİN HALAÇ
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Kemik ve kemikler = Bone and bones ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Radyonüklid görüntüleme = Radionuclide imaging ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed

Özet:
Çalışmamızda inisyal FDG-PET/BT yapılmış akciğer ve meme kanseri tanılı hastalarda olası diğer metastatik kemik lezyonlarının araştırılması amacıyla ayrıca TVS yapılmasının gerekliliğini araştırmak istedik.
İnisyal evreleme amacıyla FDG-PET/BT yapılmış, ayrıca kemik metastazlarının araştırılması amacıyla TVS de çekilmiş 34?ü meme, 48?i akciğer kanseri tanılı olmak üzere 41?i kadın, 41?i erkek, yaş aralığı 34-76 ve yaş ortalaması 57,7±11 olan toplam 82 hasta retrospektif olarak değerlendirildi.
Çalışmaya dâhil edilen 82 hastadan 36?sında (%43,91) FDG-PET/BT veya TVS?den en az birinde kemik metastazı düşündüren toplam 292 lezyon saptandı. Bu 36 hastanın 22?sinde iki yöntem de pozitifken geri kalan 14 hastanın 7?sinde FDG-PET/BT gerçek pozitif, TVS yalancı negatif; diğer 7?sinde ise TVS yalancı pozitif, FDG-PET/BT gerçek negatifti. Nihai değerlendirmeler sonucunda 292 adet metastatik kemik lezyonundan 290?ı FDG-PET/BT ile gösterilebilirken TVS ile sadece 122?si gösterilebilmişti. Kemik metastazlarının saptanmasında FDG-PET/BT ile TVS?nin duyarlılık, özgüllük, doğruluk, pozitif ve negatif kestirim değerleri sırasıyla % 99,32; %100; %99,41; %100; %95,92 ile %41,78; %56,79; %45,04; %77,70; %15,75 şeklinde idi. Metastatik lezyonların BT karakterleri ile FDG tutulum yoğunlukları arasındaki ilişki değerlendirildiğinde litik lezyonlarda SUDmax değerlerinin istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu saptandı (r=0,593; p<0,01).
Çalışmamızda kemik metastazı tespitinde FDG-PET/BT?nin duyarlılık, özgüllük, doğruluk, pozitif ve negatif kestirim değerleri TVS?den daha yüksek bulundu. TVS?de kemik metastazı saptandığı halde FDG-PET/BT?nin yalancı negatif olduğu bir olgu veya TVS?de izlenen ancak FDG-PET/BT?de gözlenmeyen ve hastalığın evresini değiştirebilecek izole hiçbir metastatik kemik lezyonu saptanmadı. Bu nedenlerden dolayı inisyal FDG-PET/BT yapılmış hastalarda olası diğer kemik metastazlarının gösterilmesi amacıyla ayrıca tüm vücut kemik sintigrafisi de yapılmasına gerek kalmadığı belirtilebilir.

Abstract:
The aim of this study is to analyze necessity of performing WBS for revealing other potential metastatic bone lesions in patients diagnosed with lung and breast cancer in initial FDG-PET/CT.
This study covers retrospective examination of 82 patients, of whom 41 are female and 41 male. Of these patients, 34 have breast cancer and 48 have lung cancer. The age range of patients is 34-76 and the average age of the study group is 57,7±11.
Either one of FDG-PET/CT or WBS revealed 292 lesions which might possibly be bone metastasis in 36 (43,91%) out of 82 patients. In 22 of those 36 patients, both methods revealed positive results. 7 out of remaining 14 patients had real positive results in FDG-PET/CT and wrong negative results in WBS. The remaining 7 patients revealed false positive results in WBS and real negative in FDG-PET/CT. According to the final assessments, 290 of 292 metastatic bone lesions were demonstrated in FDG-PET/CT while only 122 were demonstrated in WBS. In identifying bone metastasis, sensitivity, specificity, accuracy, positive and negative predictive ranges of FDG-PET/CT and WBS were respectively 99,32%; 100%; 99,41%; 100%; 95,92% and 41,78%; 56,79%; 45,04%; 77,70%; %15,75. The relation between CT characters and FDG uptake concentration indicates that SUVmax values in lytic lesions are significantly higher (r=0,593; p<0,01).
Our study revealed higher values of sensitivity, specificity, positive and negative predictive ranges in FDG-PET/CT than those in WBS for diagnosis of bone metastasis. The study did not reveal any case where FDG-PET/CT revealed false negative although bone metastasis was identified in WBS, or which is tracked in WBS but not observed in FDG-PET/CT and might convert the phase of disease. Accordingly it might be concluded that there would be no need to perform whole body scintigraphy for revealing other potential bone metastasis in patients after use of FDG-PET/CT.