Hepatik lipaz gen (HL) polimorfizminin en yaygın varyantının Türk populasyonunda genel dağılımının araştırılması
Investigation of general distribution of the most common allele variant of hepatic lipase gene (HL) in the Turkish population
Yazar: DİDEM SEGAH AKSÜT
Danışman: PROF. DR. NACİ DEĞERLİ
Cumhuriyet Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Genetik = Genetics

Özet:
Hepatik lipaz geni (LIPC) nin promotor bölgesinde yaygın bir -514 C/T değişimi ve bu varyantın sıklığında etnik farklılıklar tanımlanmıştır. T alel varyantının ortalama frekansı % 15-35 arasında değişmekte olup, populasyonlar arasında etnik farklılık belirgindir. Bu tek nükleotid polimorfizmi enzim aktivitesindeki % 20-30'luk değişimden sorumlu tutulmaktadır. C aleli yüksek enzim aktiviteli küçük ve yoğun LDL parçacıkları ve düşük HDL2 düzeyi, teorik olarak ise yüksek bir damar darlığı riski ile ilişkilidir. T alel varyantını taşıyan bireylerde ise tersine bir ilişki gözlenmektedir. T alel'i taşıyanlar, homozigot C alel taşıyıcılarından daha yüksek HDL2-kolesterol düzeyine sahiptirler. Enzim aktivite farklılıları bazı araştırıcılar tarafından yalnız erkek bireylerde, diğerleri tarafından kadınlarda gözlenirken, bazıları araştırıcılar ise genotipler arasında bir fark gözlememiştir. Çalışmamızda 700 bireylik bir Türk populasyonunda hepatik lipaz geni -514C/T varyantının sıklığı PCR-RFLP metoduyla belirlenmiştir. 543 bireyin CC (yabanıl tip) genotipi (% 81.90), 85 bireyin CT genotipi(heterozigot) (%12.10), 42 bireyin ise TT genotipi(homozigot polimorfik) (% 6)taşıdığı saptanmıştır. C alel frekansının % 87.90, T alel frekansının ise %12.10 olduğu belirlenmiştir. Yapılan Hardy-Weinberg Denge analizinde beklenen ve gözlenen genotip frekansları benzer bulunduğundan, populasyonun Hardy-Weinberg Dengesinde olduğu saptanmıştır (?2=0739, p=0).

Abstract:
A common-514C T substitution in promoter region of hepatic lipase gene (LIPC) and ethnic differences in the frequency of this variant have been described. The average frequency of T allele variant is varyous between 15-35 %, and this etnical differences among populations are clearly observed. This single nucleotide polymorphism (SNP) is responsible for 20-30 % of the variation in the activity of the enzyme. The C allele is associated with a greater enzmatic activity, with particles of LDL that are smaller and denser, with lower of HDL2 level and, as such, with a higher theoritical atherogenic risk. The individuals that bearing the T allele variant exhibits activities relationships inversely. The carriers of the T allele have higher concentrations of HDL-cholesterol than the homozygous carriers of the C allele. The enzyme activity difference has been observed by some invastigators in males only, others only in women, but some investigarors observe no significant between genotypes. Our study was based on the polymerase chain reaction and restriction fragment length polymorphism (PCR-RFLP) of the Hepatic Lipase gene promotor region consisting of 285 bp. A total of 700 individual representing of the general Turkish population were investigated and of the 543 indivials bearing CC genotype, (% 81.90), of the 85 individials having heterozygote CT genotype (12.10 %) and lastly , 42 individials with TT genotype (%6.00), have been determined. Allel frequencies were determined as 87.90 % for C allele and, 12. 10 % for T allele. After Hardy-Weinberg equilibrium anaylsis, and since observed and expected genotpye frequencies of the tested population was determeined similar, it was decided that population in on the Hardy-Weinberg equilibrium (?2=0739, p=0).