Özel yetenekli öğrenciler için yapay zekâ öğretimine yönelik bir öğretim sisteminin geliştirilmesi
The development of an instructional system for artificial intelligence teaching for gifted students
Yazar: MEHMET AYDIN
Danışman: PROF. DR. HALİL YURDUGÜL
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada özel yetenekli öğrenciler için yapay zekâ öğretimine yönelik bir öğretim sisteminin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaca dayalı olarak bir yapay zekâ çerçeve öğretim programı geliştirilmiştir. Bu doğrultuda çeşitli öğrenme etkinlikleri, içerikler ve materyaller hazırlanmış, hazırlanan öğretim sisteminin uygulaması yapılarak sonuçları değerlendirilmiştir. Yöntem olarak gelişimsel araştırma yönteminin Tip1 türü kullanılmıştır. Araştırma sürecinde bir çerçeve tasarım modeli olan ADDIE tasarım modelinden yararlanılarak; analiz, tasarım, geliştirme, uygulama ve değerlendirme basamakları izlenmiştir. Çalışma, 2021-2022 eğitim öğretim yılının ikinci yarıyılında Türkiye'de özel yetenekli öğrencilerin eğitim gördüğü 10 farklı BİLSEM'de uygulanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, bu BİLSEM'lerde görev yapan 11 öğretmen ve öğenim gören 142 özel yetenekli öğrenci oluşturmaktadır. Uygulama süreci üç aşamada gerçekleştirilmiş ve 10 hafta sürmüştür. Öğrencilerin öğrenme performanslarını değerlendirmek için uygulama öncesinde ve sonrasında bir başarı testi uygulanmıştır. Ayrıca her bir öğrenme etkinliği sonunda öğrencilerin öğrenme görevlerini yapmaları sağlanmıştır. Uygulamanın her bir aşaması sonunda öğretmenlerden öğretim sisteminin uygulama sürecine ve uygulanan her bir etkinliğe yönelik görüşleri alınmıştır. Öğrencilerin başarı testi puan ortalamaları ve öğrenci görevi puan ortalamalarına göre genel olarak başarılı oldukları görülmüştür. Geliştirilen öğretim sisteminden, BİLSEM'lerde bilişim teknolojileri ve yazılım alanında yapılan yapay zekâ çalışmalarında yararlanılması önerilmektedir.

Abstract:
This study aims to develop an instructional system for teaching artificial intelligence for gifted students. An artificial intelligence framework curriculum was developed based on this purpose. In this direction, various learning activities, contents and materials were prepared, and the results were evaluated by implementing the prepared instructional system. Type 1 of the developmental research method was used as the methodology. In the research process, the ADDIE design model, which is a framework design model, was utilized and the steps of analysis, design, development, implementation and evaluation were followed. The study was conducted in the second semester of the 2021-2022 academic year in 10 different BİLSEMs in Turkey where gifted students are taught. The study group of the research consists of 11 teachers teaching in these BİLSEMs and 142 gifted students studying in these BİLSEMs. The implementation process was carried out in three stages and lasted 10 weeks. To evaluate the learning performance of the students, an achievement test was applied before and after the implementation. At the end of each phase of the implementation, the teachers' opinions on the implementation process of the instructional system and each learning activity were obtained. It was observed that the students were generally successful according to the mean scores of the achievement test and the mean scores of the student tasks. It is recommended that the developed instructional system should be utilized in artificial intelligence studies in the field of information technologies and software in BİLSEMs.