2018 lise fizik, kimya ve biyoloji öğretim programlarının yeni Bloom taksonomisine göre karşılaştırmalı analizi /
Yazar: YÜKSEL ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. O. SERHAT İREZ
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Biyoloji Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Biyoloji eğitimi = Biology education ; Biyoloji öğretimi = Biology teaching ; Bloom taksonomisi = Bloom taxonomy ; Eğitim programları = Education programs ; Fizik eğitimi = Physics education ; Fizik öğretimi = Physics teaching ; Kimya eğitimi = Chemistry education ; Kimya öğretimi = Chemistry teaching ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Eğitim, geçmişten günümüze toplumların en çok önem verdikleri alanlardan biri olmuştur. Bir toplumun gelişmesi ve ilerlemesi için eğitimin birçok alanda ve yönde zenginleştirilmiş olması gerekmektedir. Günümüzde bilgiyi doğrudan alan ve uygulayan bireyler çağın ihtiyaçlarını karşılayamamaktır. Bu doğrultuda eğitim öğretimdeki değişimler kaçınılmaz olmuş, bireylerin yapılandırmacı yaklaşıma uygun programlar çerçevesinde eğitim görmeleri esas alınmıştır. Öğretim programları da bu alanda öğrencilere istendik davranışları kazandırma adına oldukça önemli bir alana sahiptir. Bu nedenden dolayı öğretim programlarının içeriği ve uygulama alanlarının değerlendirilmelerinin yapılması için Bloom (1956) tarafından bir sınıflama oluşturulmuştur. Günümüzde değişen çağın ve gelişen teknolojinin etkisiyle Bloom taksonomisinde değişiklikler meydana gelmiştir. Yenilenen Bloom Taksonomisi'nin basamakları; hatırlama, anlama, uygulama, analiz etme, değerlendirme ve yaratma olarak eğitim sistemindeki programlarda önemli bir yer edinmiştir. Anderson ve Krathwohl (2001) tek boyutlu bir yapı olan taksonomiyi iki boyutlu ve üst düzey becerileri geliştirmeye yönelik bir sınıflandırmanın daha verimli olacağını, esnek bir yapılandırmanın günümüz eğitim sistemiyle daha uyumlu bir hale geleceğini öne sürmüşlerdir. Bu araştırmada Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu tarafından 2018 yılında geliştirilen ve uygulamaya konulan Fizik, Kimya ve Biyoloji Öğretim Programlarının Yenilenmiş Bloom Taksonomisi Bilişsel Alan Basamaklarına göre analizleri yapılarak karşılaştırılmıştır. Alanyazın taramasıyla elde edilen verilerden anahtar kelimeler oluşturulmuştur. Kodlama çalışmaları yapıldıktan sonra bir kazanım içerisinde yer alan eylem kelimeleri saptanmıştır. Bu kelimeler bilişsel alan basamaklarının seviyelerine göre değerlendirilmiştir. Çalışmada nitel yöntemlerden doküman analizi methodu kullanılmış ve öğretim programları karşılaştırılmıştır. Araştırmanın güvenilirliği için Miles ve Huberman (1994) tarafından önerilen güvenilirlik çalışması yapılmıştır. Çalışma sonucunda toplam 431 kazanım analiz edilmiştir. Bu kazanımların %87,2'si bilgi boyutunun kavramsal düzeyini kapsarken bilişsel alan basamakların anlama basamağına göre % 66,3'ünü oluşturmaktadır. Yenilenmiş Bloom Taksonomisinin bilgi boyutlarına göre fizik eğitiminde bilgi boyutlarından %84,9 kavramsal bilgi boyutu, bilişsel alan basamaklarına göre %58,6 anlama seviyesi, kimya eğitiminde % 88,1'i kavramsal bilgi, %77,9'u anlama seviyesi ve biyoloji eğitiminde de %91,2'si kavramsal bilgi ile %68 anlama basamağını kapsamaktadır. Üst düzey düşünme becerilerine yeteri kadar yer verilmediği görülmüştür. Bu sonuçlar ışığında program hazırlayan ve bu alanda çalışan bireylere çeşitli öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Education has been one of the most important areas of societies from past to present. It is desirable to enrich education and experience in many areas for the development and progress of a society. Today, individuals who receive and apply information directly cannot meet the needs of the age. In this direction, changes in education have become inevitable and individuals have to be educated within the framework of programs in line with constructivist approach. Curriculums also play an important role in order to gain the desired behaviors to the students. For this reason, a classification was created by Bloom (1956) to evaluate the content and application areas of the curriculum. Nowadays, changes have occurred in the Bloom taxonomy with the effect of the changing age and developing technology. Steps of the revised Bloom Taxonomy; remembering, understanding, applying, analyzing, evaluating and creating, has an important place in the education system programs. Anderson and Krathwohl (2001) argued that taxonomy, a one-dimensional structure, would be more efficient in two-dimensional and to make a classification for improving senior skills and that a flexible configuration would be more compatible with today's education system. The aim of this study is to analyze and compare the Physics, Chemistry and Biology Curriculum developed and implemented in 2018 by the Turkish Education Board and the Ministry of National Education in accordance with the Revised Bloom Taxonomy Cognitive Field Steps. Keywords were generated from the data obtained through literature review. After the coding studies, the action words included in a gain were determined. These words were evaluated according to the levels of the cognitive domain steps. In this study, document screening method which is one of the qualitative methods was used and teaching programs were  compared. For the credibility of the study, the reliability study proposed by Miles and Huberman (1994) was conducted. As a result of the study, a total of 431 gains were analyzed. While 87.2% of these gains cover the conceptual level of the knowledge dimension, it constitutes 66.3% of the cognitive domain steps according to the comprehension level. In addition to the fact that the gains are at the basic levels of the Revised Bloom Taxonomy, 84.9% conceptual knowledge dimension in physics education, 58.6% understanding level according to cognitive domain levels, 88.1% conceptual knowledge in chemistry education, 77.9% This level of comprehension and biology education includes 91.2% conceptual knowledge and 68% comprehension level. Moreover, it has been observed that higher order thinking skills are not given enough attention. In the light of these results, various suggestions have been presented to individuals who prepare programs and work in this field.