Gömülü mandibuler 3. molar cerrahilerinde lokal anesteziğe eklenen deksametazon ile intravenöz deksametazon uygulamasının, postoperatif ağrı, ödem ve trismus üzerine etkilerinin karşılaştırılması: Randomize, çift kör ve plasebo kontrollü bölünmüş ağız çalışması
Comparison of the effects of dexamethasone added to local anesthesia and intravenous dexamethasone administration on postoperative pain, edema and trismus in impacted mandibular 3. molar surgeries: A randomized, double- blind, and placebo-controlled split-mouth study
Yazar: EYÜP CANDAŞ GÜNDOĞDU
Danışman: DOÇ. DR. ADNAN KILINÇ
Atatürk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Azı dişi-üçüncü = Molar-third ; Azı dişleri = Molar ; Ağrı-postoperatif = Pain-postoperative ; Cerrahi-diş hekimliği = Dentistry-operative ; Deksametazon = Dexamethasone ; Diş-gömülü = Tooth-impacted ; Mandibula = Mandible ; Trismus = Trismus ; Ödem = Edema

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, gömülü mandibuler 3. molar diş cerrahilerinde 8 mg
tek doz Deksametazon'un lokal anesteziğe eklenerek ve intravenöz uygulanarak
postoperatif ağrı, ödem ve trismus üzerine etkilerinin karşılaştırmalı olarak
incelenmesidir.
Materyal ve Metot: Çalışma, Grup 1 ve Grup 2 olmak üzere iki gruba rastgele
ayrılan bilateral Pell-Gregory Sınıf II-B pozisyona sahip gömülü mandibuler 3. molar
dişleri olan 18-25 yaş aralığında 60 hasta üzerinde gerçekleştirildi. Çalışma randomize
çift kör bir çalışma olarak yürütüldü. Her iki gruptaki her hastaya çalışma ve kontrol
bölgesi tahsis edildi. Grup 1 (n = 30)'deki her hastaya bir seansta 8 mg/2 ml
Deksametazon 2 ml lokal anestezik (Artikain HCl) ile karıştırılıp pterygomandibuler
boşluğa, 2 ml salin solüsyonu IV uygulandı. Diğer seansta ise 2 ml salin solüsyonu 2 ml
lokal anesteziğe karıştırılıp pterygomandibuler boşluğa, 2 ml salin soüsyonu IV
uygulandı. Grup 2 (n = 30)'deki her hastaya bir seansta 8 mg/2 ml Deksametazon IV, 2
ml salin solüsyonu 2 ml lokal anesteziğe karıştırılıp pterygomandibuler boşluğa
uygulandı. Diğer seansta ise 2 ml salin solüsyonu 2 ml lokal anesteziğe karıştırılıp
pterygomandibuler boşluğa, 2 ml salin soüsyonu IV uygulandı. Anestezik solüsyon
enjekte edildikten sonra anestezik etkiye kadar geçen süre, anestezi süresi ve hastanın
analjezik ihtiyacı kaydedildi. Postoperatif ağrı ise hastalar tarafından VAS kullanılarak
ameliyattan sonraki 1., 2., 4., 6., 8., 12. saatler ile 1., 2., 3., 5. ve 7. günlerde
değerlendirilip kaydedildi. Ödem, tragus-pogonion, tragus-ağız köşesi ve mandibula
angulusu-gözün dış köşesi ölçümleri kullanılarak, trismus ise maksimum ağız açıklığı (alt
ve üst keserler arası mesafe) ölçülerek belirlendi. Ölçümler preoperatif ve postoperatif 1.,
2., 3. ve 7. günlerde yapıldı.
Bulgular: Her iki grupta da Deksametazon'un, plaseboya göre ağrı, ödem ve
trismus kontrolünde tüm ölçümlerde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha iyi sonuçlar
verdiği görüldü (p<0.05). Deksametazon'un lokal anesteziğe eklenerek uygulanması
intravenöz uygulamasına göre postoperatif ağrı için, istatistiksel olarak anlamlı düzeyde
daha etkiliydi (p<0.05). Ancak postoperatif ödem ve trismus için iki uygulama yolu
arasında istatistiksel fark yoktu (p>0,05). Deksametazon'un lokal anesteziğe
karıştırılması istatistiksel olarak anlamlı düzeyde anestezi etki süresini kısalttı, lokal
anestezi süresini arttırdı ve analjezi süresini uzattı (p<0.05).
Sonuç: Gömülü 3. molar diş cerrahilerinde tek doz 8 mg Deksametazon'un lokal
anesteziğe eklenerek uygulanması anestezi etki başlama süresini kısaltır, anestezi süresini
arttırır, postoperatif ağrı, ödem ve trismus için etkilidir. Bu yolun uygulanması intravenöz
yola göre daha kolay ve hasta için daha kabul edilebilirdir.
Anahtar Kelimeler: Deksametazon, uygulama yolu, üçüncü molar cerrahi,
perinöral uygulama

Abstract:
Aim: The aim of this study is to compare the effects of a single dose of 8 mg
Dexamethasone on postoperative pain, edema and trismus by adding to local anesthetic
and administrating intravenously in impacted mandibular 3rd molar surgeries.
Material and method: The study was performed on 60 patients aged 18-25 years
with impacted mandibular third molar teeth with bilateral Pell-Gregory Class II-B
position randomly divided into two groups, Group 1 and Group 2. The study was
conducted as a randomized double-blind study. Study and control areas were allocated to
each patient in both groups. In Group 1 (n = 30) each patient was given to
pterygomandibular space 8 mg/2 ml Dexamethasone mixed with 2 ml local anesthetic
(Articaine HCl) and was given 2 ml saline solution to intravenously, in one session. In
the other session, was given to pterygomandibular space 2 ml of saline solution mixed
with 2 ml of local anesthetic and 2 ml of saline solution was given to intravenously. In
Group 2 (n = 30) each patient was given to intravenously 8 mg/2 ml Dexamethasone and
was given 2 ml saline solution mixed with 2 ml local anesthetic (Articaine HCl) to
pterygomandibular space, in one session. In the other session, was given to
pterygomandibular space 2 ml of saline solution mixed with 2 ml of local anesthetic and
2 ml of saline solution was given to intravenously. After the anesthetic solution was
injected, the time until the anesthetic effect, the duration of anesthesia and the patient's
need for analgesic were recorded. Postoperative pain was recorded by the patients using
a visual analogue scale at 1, 2, 4, 6, 8, 12th hours and 1st, 2nd, 3rd, 5th and 7th days after
surgery. Edema was determined using measurement of tragus to pogonion, tragus to the
corner of the mouth and angle of the mandible to external canthus of the eye and and
trismus was determined by measuring the maximum mouth opening (distance between
the lower and upper incisors). Measurements were made preoperative and postoperative
1st, 2nd, 3rd and 7th days.
Results: In both groups, Dexamethasone demonstrated statistically significant
better control of pain, edema and trismus in comparison to placebo at all postoperative
evaluations (p<0.05). Adding Dexamethasone to local anesthetic is statistically
significantly more effective for postoperative pain than intravenous administration
(p<0.05). However, there was no statistical difference between the two administration
routes for postoperative edema and trismus (p> 0.05). Mixing Dexamethasone with local
anesthesia significantly shortened the duration of anesthesia, increased the duration of
local anesthesia, and prolonged analgesia (p <0.05).
Conclusion: In impacted third molar surgeries, administrating a single dose of 8
mg Dexamethasone by adding local anesthesia shortens the onset of anesthesia, increases
the duration of anesthesia, is effective for postoperative pain, edema and trismus. This
route is easier to administer and more acceptable to the patient than the intravenous route.
Key Words: Dexamethasone, administration route, third molar surgery,
perineural administration