Ötegezegen araştırmalarında geçiş yöntemi ve ışık eğrisi analizi
Transition method and light curve analysis in explanation research
Yazar: CİHAN BERBER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL FULYA YELKENCİ
İstanbul Kültür Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı / Fizik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Astronomi ve Uzay Bilimleri = Astronomy and Space Sciences

Özet:
Bu çalışmada, ötegezegen gözlemleri için kullanılan TESS uydu teleskobunun verileri kullanılarak ötegezegen adayına sahip bir yıldız sistemi olan TOI 126.01 (TIC 70440470) kaynağının ışık eğrisi analizi yapılmıştır. TESS uydu verilerinin incelenmesinde öncelikle Planet Hunters TESS projesinin halka açık verilerinden faydalanılmıştır. Planet Hunters TESS projesindeki çevrim içi interaktif ışık eğrisi analiz aracı kullanılarak simülasyon verileri ile deneme yapıldıktan sonra toplamda 112 farklı kaynağa ait orijinal ışık eğrisi incelenmiş ve gezegen geçişleri belirlenerek
proje yönetimine gönderilmiştir. Daha sonra exo.MAST veri tabanından indirilen TOI kataloğundan seçilen 15 aday yıldız arasından Güneş'in yarıçapına ve sıcaklığına yakın olması açısından ve exo.MAST veri tabanındaki uydu verilerine bakıldığında yüksek sinyal/gürültü oranına sahip verileri olduğundan TOI 126.01 (TIC 70440470) kaynağı seçilmiştir. Verilerin indirgenmesi ve ışık eğrisi analizleri için Python bilgisayar dilinde çalışan Lightkurve yazılımı kullanılmıştır. Lightkurve yazılımı kullanılarak evre cinsinden katlanmış ışık eğrileri oluşturulmuştur. İnteraktif bls periodogramları sayesinde gözlemsel ışık eğrileri ile en uyumlu teorik modeller tespit edildikten sonra bu modeller üzerinden geçiş parametreleri ölçülmüştür. Buna göre TIC 70440470 için TESS uydusunun yapmış olduğu 2018 ve 2020 gözlemlerinden geçiş tekniği kullanılarak aday gezegenin geçiş periyodu 3,0353924 ± 0,0008147 gün, geçişin süresi 0,0843 ± 0,0113 gün, geçiş derinliği 0,01467 ± 0,0008 e/s ( %1,4670 ± 0,0808) olarak bulunmuştur. Aday gezegenin yarıçapının hesaplanması için geçiş derinliği kullanılmıştır. Yarıçaplar oranı k= 0,12112 ve gezegen yarıçapı 1,29 𝑅𝐽ü𝑝𝑖𝑡𝑒𝑟 olarak bulunmuştur. Bulunan bu sonuç TIC 70440470 kaynağının Jüpiter boyutlarında bir gezegene sahip bir yıldız sistemi olduğuna dair bir göstergedir.

Abstract:
In this study, light curve analysis of TOI 126.01 (TIC 70440470), which is a candidate exoplanet system, was performed using data from the TESS satellite telescope. The publicly available data of the Planet Hunters TESS project was used to investigate TESS satellite data. Using the online interactive light curve analysis tool
in the Planet Hunters TESS project, original light curves of 112 different sources was examined and planetary transits were determined. TOI catalog was downloaded from exo.MAST database. TOI 126.01 was chosen among the 15 candidate stars, with its radius and temperature close to solar values and its high signal/noise ratio data in the
exo.MAST database. Lightkurve software running in Python was used for data reduction and light curve analysis. Folded light curves were produced using Lightkurve software. Using the interactive bls periodograms, the most compatible theoretical models fitting the observational light curves were determined, and the transit parameters were measured. Accordingly, from the 2018 and 2020 observations of TIC 70440470 made by the TESS satellite, the transit period of the candidate exoplanet is found as 3.0353924 ± 0.0008147 days, the transit duration as
0.0843 ± 0.0113 days, the transit depth as 0.01467 ± 0.0008 e. /s (%1.4670 ± 0.0808). Transit depth is used to calculate the radius of the candidate exoplanet. The radi ratio was found to be k= 0.12112 and the planetary radius to be 1.29 RJupiter. This result is an indication that TIC 70440470 is a star system with an exoplanet nearly the size of
Jupiter.