Metro istasyon yapı tasarımının algısal bağlamda irdelenmesi, izmir metro örneği
Analysis of metro station construction design in perceptual context, İzmir Metro sample
Yazar: GÖZDE EKŞİ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET BENGÜ ULUENGİN
Bahçeşehir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kentsel Sistemler ve Ulaştırma Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Mimarlık = Architecture ; Ulaşım = Transportation
Dizin: Hafif metro = Light metro ; İzmir metrosu = İzmir metro

Özet:
18. yy' da üretimin makineleşmesi ile birlikte sanayileşme kavramı ortaya çıkmaya başlamıştır. Sanayileşme ile büyüyen kentler toplumsal hareketliliğin odak noktası olmuş; bunun sonucunda hızlı nüfus artışı ve kentleşme olgusunun ortaya çıkmasına neden olmuştur. Hızla artan nüfus ile beraberinde toplumsal değişimleri meydana getirmiştir. Bu değişimlerden bir tanesi ulaşım sistemidir ve artan nüfusa çözüm olarak toplu taşıma sistemine yeni alternatif çözümler bulunması zorunlu olmuştur. ''Metro'' kent içi ulaşım sistemine alternatif olan, artan nüfus ve beraberinde gelen trafik problemine çözüm olarak geliştirilmiş bir toplu taşıma sistemidir. Metro istasyonları ise kamusal mekan niteliği taşıyan kapalı mekanlardır.
   Zemin yapısına ve buna bağlı olarak yapım yöntemine göre yerin değişik kotlarında inşaa edilen metro ulaşım sistemini kullanıcıya daha ulaşılabilir, konforlu ve daha tercih edilebilir bir sistem olması için bu konu kapsamında birçok çalışma yapılmış ve bunun sonucunda konuyla ilgili tasarım kriterleri ve ilkeleri ortaya çıkmıştır.
  Bu tez kapsamında ilk bölümde tezin amacı kapsamı ve yöntemi anlatılmıştır. İkinci bölümde Raylı Sistemin tanımı, tarihi, çeşitleri incelenerek konu hakkında genel bir bilgi verilmeye çalışılmıştır. Metro İstasyon yapılarını oluşturan mekanların tasarım ilkeleri ile bu mekanların algısal bağlamda irdelenmesi ikinci bölümün konu başlıklarını oluşturmaktadır. Üçüncü bölüm alan çalışmasına ayrılmıştır. Tezin asıl amacını anlatan bölümde mevcut hat üzerinde bulunan istasyonların iç mekanları ölçek, doku, biçim, renk ve ışık öğeleri; ayrıca yerleştirme standartları kapsamında malzeme, mobilya, engelli tasarımı, aydınlatma elemanları mimari bir bütün olarak incelenmeye ve görsellerle somutlaştırılmaya çalışılmıştır. Tez kapsamında yapılan 200 kişi katılımıyla gerçekleşen yolcu anketi sonuçları analiz edilmeye çalışımıştır. Tezin amacı kapsamında çıkan sonuçlar ve analizler doğrultusunda mevcut istasyon tasarımına öneriler getirilmeye çalışılmıştır.. Anket sonuçları doğrultusunda birçok fonksiyona sahip metro istasyon yapıları için eksikler saptanmış, iç mekan atmosferine yönelik eksik yada olumsuz tespitlere yer verilmiş, mevcut hatta ait eksiklikler ve yanlışların nasıl giderileceğine dair öneriler verilmiştir.

Abstract:
With the mechanization of production in the 18th century, the concept of industrialization began to emerge. Cities that grew with industrialization became the focal points of social mobility; resulting in rapid population growth and the emergence of urbanization. It has brought social changes along with the rapidly increasing population. One of these changes is the transportation system and it is necessary to find new alternative solutions to the public transportation system as a solution to the increasing population. '' Metro '' is an alternative to urban transportation system, developed as a solution to increasing population and traffic problem. Metro stations are closed spaces which are public spaces.
 
In order to make the metro transportation system constructed in different elevations according to the ground structure and the construction method depending on the construction method more user-friendly, comfortable and more preferable system, many studies have been done within this subject and as a result, relevant design criteria and principles have emerged.

  Within the scope of this thesis, the scope and method of thesis aiming is explained in the first section. In the second part, the definition, history and types of the Rail System have been examined and tried to give general information about the subject. The design principles of the subway station structures and their exploration in the perceptual context constitute the subject of the second chapter. The third chapter is devoted to field work. In the section describing the main objective of the thesis, the interiors of the stations on the existing line are scale, texture, shape, color and light elements; as well as materials, furniture, handicraft design, lighting elements, as an architectural whole, and to visualize them within the scope of the installation standards. We tried to analyze the passenger survey results with the participation of 200 people made within the scope of the thesis. In the direction of the results and analysis within the scope of the thesis aimed, suggestions were made to the existing station design. In the direction of the survey results, missing for the metro station structures with many functions were found, negative fixations for the indoor atmosphere were given and suggestions on how to fix the deficiencies and mistakes it is given.