Çörek otu hadisinin tahric ve tahlili
Verification and analysis of the hadith of black oil
Yazar: FATİH VURMAZ
Danışman: PROF. DR. HACI MUSA BAĞCI
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
İslam kültüründe Peygamberimizin (s.a.s.) hadisleri, Müslüman topluluğunun günlük yaşantısında yönlendirici bir rol oynamaktadır. Bu hadisler, dini öğretilerin yanı sıra sağlıkla ilgili bilgileri de içermekte olup, Tıbb-ı Nebevî geleneğinin önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Bu çalışma, özellikle çörek otu hadisi üzerinde odaklanarak, Tıbb-ı Nebevî ve bitkisel tedavi yöntemlerinin anlaşılmasına katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Çalışmanın giriş bölümünde, araştırmanın konusu, sınırları, amaç ve metodolojisi detaylı bir şekilde açıklanmıştır. Birinci bölümde, hadisin kaynakları belirlenmiş ve hadisi nakleden râvîlerin adalet ve zabt durumları titizlikle incelenmiştir. İkinci bölüm ise, hadisin metin tenkidi yanı sıra şârihler tarafından nasıl yorumlandığı, hadisin Tıbb-ı Nebevî içindeki yeri ve bilimsel açıdan değerlendirilmesi üzerinde durulmuştur. Ayrıca, hadisin kaynak olarak vahiy ile ilişkisi de kritik bir bakış açısıyla ele alınmıştır.
Çalışmanın sonucunda, çörek otu hadisinin sened açısından muhaddisler tarafından makbul bir rivâyet olarak kabul edildiği belirlenmiştir. Hadiste geçen "her hastalığa şifa" ifadesinin özel bir anlamda nem ve soğuktan kaynaklanan hastalıkları kapsadığı yönünde görüşler ortaya konmuştur. Ancak diğer yandan, çörek otunun tek başına her türlü hastalığa şifa olamayabileceği ve farklı şekillerde kullanılarak bazı durumlarda diğer malzemelerle birlikte kullanılmasının daha etkili olabileceği vurgulanmıştır. Bu bağlamda, Tıbb-ı Nebevî'nin kaynağının tecrübe mi yoksa vahiy mi olduğu konusunda çeşitli görüşler bulunduğu ve bu mesele üzerine daha derinlemesine araştırmaların gerekliliği vurgulanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Hadis, Vahiy, Tıbb-ı Nebevî, Çörek otu, Şifa.

Abstract:
In Islamic culture, the hadiths of the Prophet (s.a.s.) play a guiding role in the daily life of the Muslim community. These hadiths contain health-related information as well as religious teachings and constitute an important part of the Prophetic tradition. This study aims to contribute to the understanding of the Prophet of Medicine and herbal treatment methods by focusing especially on the hadith on black cumin seeds.
In the introduction part of the study, the subject, limits, aim and methodology of the study are explained in detail. In the first chapter, the sources of the hadith are identified and the justice and zabt status of the narrators are meticulously analysed. In the second part, in addition to the textual criticism of the hadith, how it was interpreted by the commentators, the place of the hadith in the Prophetic Medicine and its scientific evaluation were emphasised. In addition, the relationship between the hadith and revelation as a source is also discussed from a critical point of view.
As a result of the study, it was determined that the hadith of black cumin was accepted as an acceptable narration by the muhaddithis in terms of senad. There are opinions that the expression "cure for every disease" in the hadith covers diseases caused by dampness and cold in a special sense. On the other hand, it has been emphasised that black cumin herb alone may not cure all kinds of diseases and that it may be more effective in some cases by using it in different ways and using it together with other ingredients. In this context, it is emphasised that there are various opinions on whether the source of the Prophet's Medicine is experience or revelation and the necessity of more in-depth research on this issue.
Key Words: Hadith, Revelation, Medicine of the Prophet, Nigella, Healing.