Gastroözofageal reflü hastalığı bulunan çocuklarda ağız diş sağlığına bağlı yaşam kalitesi ve dental erozyonunun değerlendirilmesi
Evaluation of oral health related quality of life and dental erosion in children with gastroesophageal reflux disease
Yazar: GÜL DİDEM ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. GÜL TOSUN
Selçuk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Ağız = Mouth ; Ağız sağlığı = Oral health ; Diş erozyonu = Tooth erosion ; Dişler = Teeth ; Gastroözofageal reflü = Gastroesophageal reflux ; Oral hijyen = Oral hygiene ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu tez çalışmasında, gastroözofageal reflü tanısı konmuş, 8-14 yaş aralığındaki çocuklarda, dmft/DMFT  ve dental erozyon şiddetini tayin etmek, plak ve gingival indeks değerlerini tespit etmek, bu değerleri sağlıklı çocuklardan elde edilen veriler ile karşılaştırmak, aynı zamanda gastroözofageal reflü hastalığına sahip çocukların ağız diş sağlığına  bağlı yaşam kalitesini geçerliliği ve güvenirliği kanıtlanmış POQL (Pediatric Oral Health-Related Quality of Life)  ölçeği kullanarak belirlemek amaçlanmıştır. Bu çalışma, Ocak 2019-Nisan 2019 tarihleri arasında Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji bölümüne başvurmuş ve gastroözofageal reflü hastalığı teşhisi konulmuş çocuklar ile Selçuk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Pedodonti bölümüne başvurmuş sağlıklı çocuk hastalarda gerçekleştirilmiştir.
              Bu tez çalışmasına GÖR hastalığı bulunan 70 çocuk hasta ve 70 sağlıklı çocuk dahil edilmiştir. Muayene sonuçları; dental erozyon BEWE indeksi, diş çürükleri DMF indeksi, dental plak ve oral hijyen Sillness Löe indeksi kullanılarak kayıt altına alınmıştır. Muayenelerin ardından çocuklara POQL ölçeği uygulanmıştır. İstatistiksel değerlendirmede Mann-Whitney U ve Wilcoxon testi kullanılmıştır.
Gastroözofageal reflü hastalığı bulunan çalışma grubundaki çocuklarda dmft değeri 3,00 iken sağlıklı çocuklardan oluşan kontrol grubunda 2,48 olarak bulunmuştur. Çalışma grubunda DMFT değeri 5,41 iken, kontrol grubunda 2,74 olarak bulunmuştur. Çalışma grubunda erozyon değeri 8,60 iken kontrol grubunda 2,04 olarak bulunmuştur. Çalışma grubunda plak indeks değeri 1,19, gingival indeks değeri 1,08 iken kontrol grubunda plak indeks değeri 1,12, gingival indeks değeri 1,02 olarak bulunmuştur. Yapılan çalışmanın sonucunda dmft, gingival indeks ve açısından her iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmazken DMFT ve plak indeksi çalışma grubunda anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. POQL ölçek skorları ortalaması çalışma grubunda 39,08 iken, kontrol grubunda 19,38 olarak bulunmuştur. Çalışma grubunda ölçek skorları kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur
Bu tez çalışmasına göre gastroözofageal reflü hastalığı bulunan çocuklarda dental erozyon yaygın görülmektedir. Bununla birlikte bu çocuklarda plak indeksi ve çürük miktarı değerlerinin fazlalığı çürüğün hala önemli bir halk sağlığı problemi olduğunu kanıtlamıştır. Bu bağlamda dental problemler açısından risk altında olan GÖR'lü çocuklara koruyucu, önleyici tedavilerin verilmesi ve ailelerin bilinçlendirilmesi ile bu problemler azaltılabilir. Genel sağlığa bağlı yaşam kalitesi azalmış olan GÖR'lü hasta grubunda ağız diş sağlığına bağlı yaşam kalitesinin de azaldığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu hastalarda ağız diş sağlığına bağlı yaşam kalitesini artırmak adına bu hastalara yönelik ağız diş sağlığı hizmetlerinin iyileştirilmesi ve geliştirilmesi gerektiği düşünülmektedir. Gastroözofageal reflü hastalığı bulunan çocuklarda ağız diş sağlığının iyileştirilmesi, ağız diş sağlığına bağlı yaşam kalitesini artırarak genel sağlığa bağlı yaşam kalitesini artırmaya yardımcı olacaktır.

Abstract:
In this thesis, we aimed to determine the prevalence of caries and the severity of dental erosion in children aged 8 to 14 years, to determine plaque and gingival index values, to compare these values with the data obtained from healthy children and also it is aimed to determine oral health related quality of life of the children having gastroesophageal reflux disease by using POQL (Pediatric Oral Health-Related Quality of Life) which is proven as a reliable and valid scale. This study was carried out between January 2019 and April 2019 in Selçuk University Faculty of Medicine, Department of Pediatric Gastroenterology children diagnosed with gastroesophageal reflux disease and applied to Selcuk University Faculty of Dentistry Department of Pedodontics in healthy children.
In this thesis, 70 children with GER disease and 70 healthy children were included. Results of examination were registered as; dental erosion BEWE index, tooth caries DMF index, dental plaque and oral hygiene Silness Löe index criterias. After the examinations, POQL scale was applied to the children. Mann-Whitney U and Wilcoxon test were used for statistical evaluation.  
In the study group with gastroesophageal reflux disease, dmft value was found to be 3.00 while it was found to be 2.48 in healthy control group. In the study group, DMFT value was found to be 5.41, while it was found to be 2.74 in control group. In the study group dental erosion value was found to be 8.60, while it was found to be 2,04 in control group. In the study group plaque index value was found as 1.19 and gingival index value was 1.08, while ın the control group plaque index was 1.12 and gingival index was 1.02.  As a result of the study, no significant difference was found between two groups in terms of dmft, gingival index and DMFT and plaque index were found to be significantly higher in the study group. The mean POQL scale scores was 39.08 in the study group and 19.38 in the control group. Scale scores were found to be significantly higher in the study group than the control group.
As a result of the study, dental erosion is common in children with gastroesophageal reflux disease. However, the excess of plaque index and dental caries in these children has proven that dental caries has still been an important public health problem. In this context, these problems can be reduced by giving preventive treatments to children in this age group, including children with GERD who are at risk for dental problems, and raising awareness of families.  It was concluded that the quality of life due to general health decreased in GERD patients and also it is related to oral and dental health. In order to increase the quality of life related to oral and dental health in these patients, it is thought that oral health care services for these patients should be enhanced. Improving oral health in children with gastroesophageal reflux disease will help to improve the overall health related quality of life by improving the oral health related quality of life.