COVID-19 pandemi sürecinde hemşirelerde tükenmişlik ve psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişki
The relation between burnout and psycholigical resilience that nurses experienced during COVID-19 pandemics
Yazar: HAZAL KORKMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE YILDIZ
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Hastane hemşireleri = Nursing staff-hospital ; Pandemiler = Pandemics ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Sağlık personeli = Health personnel ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; Tükenmişlik-mesleki = Burnout-professional

Özet:
Bu araştırma, hemşirelerin COVID-19 pandemi sürecinde tükenmişlik ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasındaki ilişki ve etkileyen faktörlerin incelenmesi ve psikolojik dayanıklılığın arttırılmasına yönelik hedeflerin belirlenmesi amacıyla bir üniversite hastanesinde Ağustos – Kasım 2021 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini bir üniversite hastanesinde çalışan 700 hemşire oluşturmaktadır. Örneklem sayısı belirlenerek araştırma 185 hemşirenin katılması ile tamamlandı. Veriler  ''Hemşire Bilgi Formu'', ''Maslach Tükenmişlik Ölçeği'' ve ''Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği'' kullanılarak on-line anket yöntemiyle elde edildi. Hemşirelerin çoğunun 20-27 yaş aralığında (%50,81), mesleki kıdeminin 1-5 yıl (%35,68), yarıdan fazlasının bekar (%54,05) ve üniversite mezunu olduğu (%55,68), çoğunun dahili serviste çalıştığı (%34,05), pandemi sürecinde hastanedeki ekipman, personel vb durumları yetersiz bulduğu (%42,16), büyük çoğunluğun COVID-19 tanısı almış hastalara bakım verdiği (%82,70) bulundu. Yaş ve mesleki kıdem arttıkça tükenmişliğin azaldığı, psikolojik dayanıklılığın arttığı; yoğun bakımlarda çalışan hemşirelerin duyarsızlaşma alt boyut puanının yüksek olduğu; mesleği isteyerek seçen hemşirelerin duygusal tükenme puanının daha düşük; yapısal stil, gelecek algısı, aile uyumu, kendilik algısı, sosyal kaynaklar ve psikolojik dayanıklılık toplam puanlarının daha yüksek olduğu tespit edildi (p<0,05). Eğitim durumu ve ölçek puanları arasında anlamlı ilişki bulunamadığı (p>0,05) görüldü. 
Sonuç olarak Maslach Tükenmişlik Ölçeği ve Yetişkinler İçin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği puanları arasında negatif yönde ilişki olduğu saptandı. Psikolojik dayanıklılık arttıkça tükenmişliğin azaldığı görüldü.

Abstract:
This research was conducted in a university hospital between August and November 2021 in order to examine the relationship between burnout and psychological resilience levels of nurses during the COVID-19 pandemic and to examine the factors affecting it and to determine targets for increasing psychological resilience. The population of the study consists of 700 nurses working in a university hospital. The number of samples was determined and the research was completed with the participation of 185 nurses. The data were obtained by on-line survey method using ''Nurse Information Form'', ''Maslach Burnout Inventory'' and ''Psychological Resilience Scale for Adults''. It was found that most of the nurses were in the 20-27 age range (50.81%), their professional seniority was 1-5 years (35.68%), more than half of them were single (54.05%) and university graduates (55.68%), most of them worked in the internal service (34.05%), they found the equipment, staff, etc. in the hospital inadequate during the pandemic (42.16%), and the vast majority cared for patients diagnosed with COVID-19 (82.70%). As age and professional seniority increase, burnout decreases, psychological resilience increases; that the desensitization sub-dimension score of nurses working in intensive care units is high; nurses who willingly choose the profession have a lower emotional exhaustion score; structural style, future perception, family harmony, self-perception, social resources and psychological resilience were found to be higher in total scores (p<0.05). There was no significant relationship between education status and scale scores (p>0.05).
As a result, there was a negative relationship between Maslach Burnout Inventory and Psychological Resilience Scale for Adults scores. As psychological resilience increased, burnout decreased.