Ortaokullarda görev yapan yönetici ve öğretmenlerin örgütsel adalet algıları(Siirt ili örneği)
Organizational justice perceptions of school managers and teachers in elementary schools (Siirt sample)
Yazar: MESUT ÇEÇEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYKAR TEKİN BOZKURT
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Adalet = Justice ; Adalet algısı = Justice perception ; Ortaokullar = Secondary schools ; Siirt = Siirt ; Yöneticiler = Managers ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma ortaokullarda görev yapan yönetici ve öğretmenlerin örgütsel adalete dair algılarını saptamayı amaçlamaktadır.
Araştırma, nitel ve nicel yöntemlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntem ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya 2015- 2016 eğitim ve öğretim yılında Siirt iline bağlı ortaokullarda çalışan 68 yönetici ve 276 öğretmen katılmıştır. Araştırmının nicel boyutunda katılımcıların örgütsel adalet algıları "Örgütsel Adalet Ölçeği" ile belirlenmiştir. Verilerin analizi SPSS programı ile yapılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise 2017 - 2018 eğitim ve öğretim yılında Siirt iline bağlı ortaokullarda çalışan 22 yönetici ve 44 öğretmen ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılarak örgütsel adalet algıları derinlemesine incelenmeye çalışılmıştır.
Araştırmada, yöneticilerin ve öğretmenlerin örgütsel adalet algıları kıdem, cinsiyet, medeni durum, branş değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılaşmadığı belirlenmiştir. Ancak öğretmen ve yöneticilerin örgütsel adaletin işlemsel adalet alt boyutu ve etkileşimsel adalet alt boyutlarında yöneticilerin lehine istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur.
Araştrmada, ortaokullarda görev yapan yönetici ve öğretmenlerin örgütsel adalet algılarının oluşmasında ders yükü, ders programları, nöbet, kutlama ve anma programları gibi etkinliklerdeki iş ve işlemlerin etkili olduğu belirlenmiştir. Araştırmada katılımcılar okuldaki iş ve işlemlerle ilgili kararların alınmasında ve uygulanmasında; eşitlik, adalet, hakkaniyet, sevgi, saygı ve istişare gibi değerlerin
ii
yaşatılarak örgütsel adalet algısının geliştirilebileceğini belirtmişlerdir. Araştırmada ayrıca örgütsel adaletin okul iklimi üzerinde etkili olduğu, öğretmenlerin çalışma motivasyonu, örgütsel bağlılıkları, istek ve performansları ile ilişkili olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. Bu nedenle okulun başarısını ve misyonunu gerçekleştirmesinde örgütsel adaletin oldukça önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Adalet, örgütsel adalet, dağıtımsal, işlemsel ve etkileşimsel adalet

Abstract:
This study aims to investigate organizational justice perceptions of schools' principals and teachers on duty at elementary schools.
The research uses mixed method. The population of the study are composed of school principals and teachers working at public elementary schools in Siirt in 2015-2016 educational terms. Randomly selected 68 school principals and 276 teachers made the sampling for the present study. This study uses "Scale of Organizational Justice" to collect quantitative data, and analyses were conducted through SPSS. With a purpose of investigating organizational justice perceptions profoundly, semi-structured interviews with 22 principals and 44 teachers from schools in Siirt in 2017/18 education year build qualitative data for the present study.
The results show that there are not statistically significant differences between principals and teachers in terms of seniority, gender, marital status, and majoring. But, statistically significant differences on behalf of principals were found regarding sub-dimensions of procedural justice and interactional justice.
Furthermore, this study finds that organizational justice perception of principals and teachers is affected by course load, course schedule, school watches and commemoration programmes. The participants in this research indicated that equality, justice, respect, and consultation in decision-making process regarding school may improve organizational justice perception. The present study also found that organizational justice has a significant impact on school setting, motivation, organizational commitment, desire, and performance of teachers. Finally, this study
iv
concludes that organizational justice has a key role in school success and effectuation of school mission.
Keywords: Justice, organizational, distributive, procedural, interactional