Aksiyal spondilartritli hastalarda tanıya yönelikyapılan radyolojik incelemeler
Radiological examinations in the diagnosis of axial spondyloarthritis
Yazar: ECE BİLİGEN
Danışman: PROF. DR. TİMUR PIRILDAR
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Romatoloji = Rheumatology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç; ASAS sınıflama kriterlerinin görüntüleme kolu kriterlerini karşılayan
erişkin AxSpA hastalarında bel/sırt ağrısı nedeniyle hekime ilk başvurudan,
tanı konma sürecine kadar hangi görüntüleme incelemelerinin hangi sıra ve
hangi sürede yapıldığını incelemek ve hastaların tanı alma süresinin ilk
yapılan radyolojik incelemenin bölgesi ve türü ile ilişkisini araştırmaktır.
Materyal ve Metot; Çalışmaya Manisa Celal Bayar Üniveristesi Tıp
Fakültesi'nden 20.478.486 sayılı ve 11.10.2023 tarihli etik kurul onayı alındıktan
sonra başlanmıştır. Retrospektif tanımlayıcı bir çalışmadır.
Bulgular; çalışmaya toplamda 200 hasta (E/K 117/83) dahil edilmiştir. Çalışma
metodolojik olarak 2 gruba ayrılmıştır. Grup 1 (n=100); direkt grafi ve sakroiliak mrg
ile tanı alanlar, Grup 2 (n=100), hastalar tanı kriterlerine ek radyolojik görüntüleme
hastadan oluşmaktadır. Gruplar arasında cinsiyet (p = 0,196), eğitim (p = 0.553),
sigara (p = 0.055), yerleşim yeri (p = 0,572), yaş (p=0,938), gluteal ağrı (p =
0.671), değişken ağrı (p = 0.776), İlk semptom yaşı (p=0,986), İBA ile uyumlu
durum (p=0,312), egzersizle düzelme (p=0,316), NSAİİ yanıtı, NSAİİ'ye yanıt
verme durumu (p = 0.945), periferik şikayet (p=0,318), periferik artrit
(p=0,391), kalça/omuz artriti, topuk enteziti (p=0,771), daktilit (p=0,313),
psöriazis (p=0,561), anterior üveit (p=0,221), aile öyküsü (p=0,943), IBH
(p=0,777), tanıyı koyan ilk hekim (p=0,120), HLA-B27 (p=0,798) yönünden
istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. İlk başvurulan hekim
(p=0,001), bel ağrısı semptomu ilk doktor başvurusu sırasında CRP
bakılması (p=0,001), bel ağrısı nedeni ile operasyon öyküsü yönünden
gruplar arasında istatistiksel yönden anlamlı fark saptanmıştır (p=0,01)
Sonuç; Sonuç olarak, her iki hastalık grubunun yönetiminde kullanılan klinik
ve görüntüleme stratejilerinin etkili olduğu ve bu hastalıkların benzer biyolojik
yollarla ilerleyebileceği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler; Ankilozan spondilit, spondiloartropati, Radyolojik
değerlendirme

Abstract:
Aim: The aim is to investigate the sequence and timing of radiological
examinations from the first medical consultation due to back/spine pain until
the diagnosis in adult AxSpA patients meeting the imaging arm criteria of the
ASAS classification, and to research the relationship between the time taken
to diagnose and the region and type of the first radiological examination
performed.
Materials and Methods: The study commenced after obtaining ethical
committee approval from Celal Bayar University Faculty of Medicine with the
number 20.478.486 and date 11.10.2023 It is a retrospective descriptive
study.
Results: A total of 100 patients (M/F 117/83) were included in the study. The
study methodology is divided into 2 groups. Group 1 (n=100); consists of
patients diagnosed with direct radiography and sacroiliac MRI, Group 2
(n=100), consists of patients who meet the diagnostic criteria with additional
radiological imaging. No statistically significant difference was found between
the groups in terms of gender (p = 0.196), education (p = 0.553), smoking (p
= 0.055), place of residence (p = 0.572), age (p=0.938), gluteal pain (p =
0.671), variable pain (p = 0.776), age of first symptom (p=0.986), condition
compatible with IBD (p=0,312), improvement with exercise (p=0,316),
response to NSAIDs (p = 0.945), peripheral complaints (p=0,318), peripheral
arthritis (p=0,391), hip/shoulder arthritis, heel enthesitis (p=0,771), dactylitis
(p=0,313), psoriasis (p=0,561), anterior uveitis (p=0,221), family history
(p=0,943), IBD (p=0,777), first diagnosing physician (p=0,120), HLA-B27
(p=0,798). However, a statistically significant difference was observed
between the groups in terms of the first physician consulted (p=0.001), the
presence of CRP measurements during the first doctor consultation for back
pain symptoms (p=0.001), and history of operations due to back pain
(p=0.01).
Conclusion: In conclusion, the clinical and imaging strategies used in the
management of both disease groups are effective, and it has been concluded
that these diseases may progress along similar biological pathways.
Keywords: Ankylosing spondylitis, spondyloarthropathy, Radiological
evaluation