Myelodisplastik sendrom tanılı olguların sitogenetik
FİSH ve demografik verilerinin retrospektif incelenmesi / Retrospective evaluation of demographic characteristics, FISH / cytogenetic data and survi̇val analysis of patients with myelodysplastic syndromes
Yazar: MUHAMMED EROĞLU
Danışman: PROF. DR. İNCİ ALACACIOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Demografi = Demography ; FISH = FISH ; Lösemi-miyeloid-akut = Leukemia-myeloid-acute ; Miyelodisplastik sendromlar = Myelodysplastic syndromes ; Prognoz = Prognosis ; Sitogenetik = Cytogenetics ; Ölçekler = Scales

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Myelodisplastik sendrom (MDS) kemik iliğinde anormal selüler proliferasyon ve displazi, çevre kanında sitopeni, ile karakterize akut myeloid lösemiye dönüşüm riski olan klonal, heterojen bir grup hematopoetik kök hücre hastalığıdır. Hastalığın tedavisi prognostik değerlendirmelere göre yapılır. Prognostik skorlamada morfoloji, immünofenotip, genetik ve klinik özellik kombinasyonuna dayanan Dünya Sağlık Örgütü (WHO) sınıflandırma sistemi kullanılır. Bu çalışmada Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi (DEÜTF) İç Hastalıkları Anabilim Dalı Hematoloji Bilim Dalı tarafından takip edilen MDS hastalarında, Sitogenetik/FİSH ve demografik verilerin, prognostik özelliklerin ve sağkalımlarının geriye dönük değerlendirilmesi  amaçlanmıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya 01.01.2010 – 31.01.2018 yılları arasında DEÜTF Hematoloji Bilim Dalı tarafından takip edilen MDS hastaları dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri ve laboratuar verileri geriye dönük olarak probelde tarandı. 
BULGULAR: MDS tanısı ile izlenen 205 hastanın medyan yaşı 72 (27-92) yıl olup, Kadın/Erkek oranı 0,8/1'di (%55,6'i erkek, %48,3'i kadın). Medyan 24 aylık ( 20,79 ay) izlem süresi sonunda hastaların 99'unun (%48,3) sağ, 106'sının (%51,7) ex olduğu tespit edildi. Genel medyan sağkalım 35±6 ay (23,22 - 46,77) olarak tespit edildi. Hastalar CCI, cinsiyet, serum albümin düzeyi, ferritin düzeyi, kemik iliği displazisi, selülaritesi, fibrozisi, lenfoid agregat varlığı, CD 34 kümelenmesi, FİSH/Sitogenetik anomali varlığı, IPSS sınıflaması, kan ürün ihtiyaçları ve MDS alt tiplerinin sağkalıma etkisi açısından değerlendirildi. Olguların transfüzyon ihtiyaçları değerlendirildiğinde MDS-MLD ve SLD grubunun yıllık eritrosit transfüzyon ihtiyacı sırasıyla 19,69  18,03 – 21,71 16,14 ünite iken, RAEB grubunda EB1 ve EB2 için sırasıyla 29,00  18,39 – 22,93  16,68 üniteydi. Kan ürün replasman ihtiyacı olan hastaların sağkalım sürelerindeki kısalma istatistiksel olarak anlamlıydı (108 ay x 24 ay  p:0,000*).  Albumin düzeyinin sağkalım üzerinde anlamlı etkisi saptandı (≤4 gr : 24 ay x > 4 gr : 68 ay p:0,000*). Ferritin 1000 mg altı olan hastaların sağkalımı uzun görünmekle birlikte istatistiksel olarak anlamlı değildi (36  6,09  ay x 22  5,86 ay p=0,043). IPSS yüksek risk grubunun medyan sağkalımı düşüktü. Myeloid seride displazisi olan, CD 34 (+) oranı yüksek olan grupların sağkalımı kısa saptandı. FISH verileri açısından yapılan değerlendirmede, del 7q pozitifliği, p53 mutasyon varlığı sağkalımı olumsuz yönde etkiledi. Kemik iliği immunhistokimya yöntemi ile  P53 boyanma yüzdesinin sağkalım üzerinde olumsuz etkisi olmakla birlikte istatistiksel olarak anlamlı değildi ( <%5 : 68,00 ± 23,32 ay x  ≥%5 : 29,00 ± 5,88 ay    p:0,07 ).
SONUÇ : MDS'nin prognostik sınıflamasında, hastalık gidişatını öngörmede, tedavi planının belirlenmesinde, lösemik transformasyona ilerleme riskinin tahmininde  IPSS ve diğer skorlama sistemleri çok değerli olup, IPSS evresini belirleyebilmek için sitogenetik örneklemenin mutlak yapılmasına dikkat edilmelidir. Prognostik skorlama sistemlerinde yer almayan albümin, selülarite, ferritin düzeyleri, kemik iliği fibrozisi gibi faktörlerin sağkalım üzerine prognostik değerleri olabilir. Yapılan çalışmalarda bu kriterlerin sağkalımı etkilediği saptanmıştır.  Sitogenetik değerlendirmenin mümkün olmadığı yerlerde, özellikle albümin hastaların prognozunun tayininde indikatör olarak kullanılabilir. Ancak prognostik skorlama sistemlerinde yer almaları  için daha büyük çalışmaların yapılmasına ihtiyaç vardır.

Abstract:
INTRODUCTION AND AİM:
Myelodysplastic syndrome (MDS) is a clonal, heterogeneous group of hematopoietic stem cell disease with risk of conversion to acute myeloid leukemia characterized by abnormal cellular proliferation and dysplasia in the bone marrow, cytopenia in surrounding blood. Treatment of the disease is based on prognostic considerations. Prognostic scoring is based on the World Health Organization (WHO) classification system based on a combination of morphology, immunophenotype, genetic and clinical features. In this study, we aimed to evaluate the cytogenetic / FISH and demographic data, prognostic features and survival of patients with MDS who were followed up by the Department of Hematology, Department of Internal Medicine, Dokuz Eylül University Faculty of Medicine (DEUTF).
MATERİALS AND METHODS:
MDS patients followed by DEUTF Hematology Department between 01.01.2010 - 31.01.2018 were included in the study. Demographic characteristics and laboratory data of the patients were retrospectively screened.
RESULTS:
The median age of 205 patients with MDS was 72 (27-92) years and the female / male ratio was 0.8 / 1 (55.6% male, 48.3% female). At the end of the median follow-up period of 24 months (± 20.79 months), 99 (48.3%) of the patients were live and 106 (51.7%) were ex. Overall median survival was 35 ± 6 months (23.22 - 46.77). Patients were evaluated in terms of CCI, gender, serum albumin level, ferritin level, bone marrow dysplasia, cellularity, fibrosis, presence of lymphoid aggregate, CD 34 clustering, presence of FISH / Cytogenetic anomaly, IPSS classification, blood product requirements and survival effect of MDS subtypes. When the transfusion needs of the cases were evaluated, the annual erythrocyte transfusion requirement of the MDS-MLD and SLD group was 19,69 ± 18,03 - 21,71 ± 16,14 units, respectively. In the RAEB group, it was 29.00 ± 18.39 - 22.93 ± 16.68 units for EB1 and EB2, respectively. The survival time of patients in need of blood product replacement was statistically significant (108 months x 24 months p: 0,000 *). Albumin levels had a significant effect on survival (≤4 gr: 24 months x >4 gr: 68 months p: 0,000 *). The survival of patients with less than 1000 mg ferritin was long but not statistically significant (36 ± 6.09 months x 22 ± 5.86 months p: 0.043). Median survival of IPSS high risk group was low. The survival rate of the patients with dysplasia in the myeloid series and high CD 34 (+) ratio was short. In terms of FISH data, del 7q positivity and p53 mutation negatively affected survival. The percentage of P53 staining by bone marrow immunohistochemistry had a negative effect on survival, but was not statistically significant (<5%: 68.00 ± 23.32 months x ≥ 5%: 29.00 ± 5.88 months p: 0.07) .
CONCLUSION:
IPSS and other scoring systems are very valuable in prognostic classification of MDS, predicting the course of disease, determining treatment plan, estimating the risk of progression to leukemic transformation. Factors such as albumin, cellularity, ferritin levels, bone marrow fibrosis, which are not included in prognostic scoring systems, may have prognostic values on survival. Many studies have shown that these criteria affect survival. Where cytogenetic assessment is not possible, especially albumin may be used as an indicator for the prognosis of patients. However, larger studies are needed to be included in prognostic scoring systems.