Bilgisayar destekli kavramsal değişim metinlerinin fen bilimleri dersinde öğrencilerin başarılarına ve tutumlarına etkisi
The effect of the computer based conceptual change texts on the achievements and attitudes of students studying science education
Yazar: GONCA ÇAKMAK
Danışman: PROF. DR. EROL ASİLTÜRK
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Bilgisayar destekli eğitim = Computer assisted education ; Bilgisayar destekli öğretim = Computer assisted instruction ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Kavram yanılgısı = Misconception ; Kavramsal değişim = Conceptual change ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Bu çalışmada, Ortaokul 5. sınıf Fen Bilimleri dersi "Kuvvetin Büyüklüğünün Ölçülmesi" ünitesinde bilgisayar destekli kavramsal değişim metinlerinin kullanılmasının öğrencilerin başarı, tutum ve kavramsal anlama düzeyleri üzerindeki etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada deney grubu öğrencilerine bilgisayar destekli kavramsal değişim metinleri, kontrol grubuna ise mevcut programa yönelik uygulamalar yapılmıştır. Deney ve kontrol grubu öğrencilerinin 5. sınıf "Kuvvetin Büyüklüğünün Ölçülmesi" ünitesindeki kavramları anlama düzeylerini belirlemek için kavramsal anlama testi ve uygulanan öğretimin öğrencilerin başarılarına etkisini araştırmak için başarı testi çalışmanın öncesinde ve sonrasında uygulanmıştır. Ayrıca öğrencilere fen bilimleri dersine yönelik tutum ölçeği çalışma öncesi ve sonunda dağıtılarak öğrencilerin tutumları ölçülmeye çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda, Diyarbakır il merkezinde bulunan özel bir ortaokulun 5. sınıflarından biri deney, diğeri ise kontrol grubu olarak seçilmiştir. Deney grubu 37, kontrol grubu ise 33 kişiden oluşmuştur. Ayrıca, çalışmada öğretmen ile deney grubu içerisinden seçilen dokuz öğrenciyle uygulamayı değerlendirmeye yönelik olarak yarı yapılandırılmış mülakatlar yürütülmüştür. Bu öğrenciler başarı testinde gösterdikleri ilerlemeye göre başarılı, orta ve zayıf düzeydeki öğrenciler arasından seçilmiştir. 
Araştırmada veri toplama aracı olarak, kavramsal anlama testi, başarı testi, tutum ölçeği, deney grubu öğrencileri ve öğretmen ile yapılan yarı yapılandırılmış mülakatlar kullanılmıştır. Diğer bir veri toplama aracı olarak kullanılan başarı testi ve tutum ölçeği ise SPSS paket programı kullanılarak istatistiksel analize tabi tutulmuştur. Yarı yapılandırılmış mülakatların ses kayıtları yazılı hale getirilerek, mülakatta yer alan sorulara verilen cevapların benzerliklerine bakılarak mülakatların analiz edilmesi sağlanmıştır.
Araştırmanın sonucunda deney grubuna yapılan öğretimin öğrencilerin kavramsal anlama seviyelerinde artış miktarının daha fazla olmasına neden olduğu anlaşılmıştır. Kontrol grubunda ise öğrencilerin yanlış kabul edilen açıklamaları ön teste göre genelde daha fazla yaptığı görülmüştür. Deney grubuna uygulanan öğretimin 5. sınıf öğrencilerinin Fen bilimleri dersi "Kuvvetin Büyüklüğünün Ölçülmesi" ünitesindeki başarılarını geliştirmede etkili olduğu bulunmuştur. Ayrıca bilgisayar destekli kavramsal değişim metinlerinin öğrencilerinin fen bilimleri dersi tutumlarını geliştirmede etkili olmadığı tespit edilmiştir.



Anahtar Kelimeler: Kavram yanılgısı, Bilgisayar destekli kavramsal değişim metni, Başarı, Tutum.

Abstract:
The purpose of the study is to investigate the effectiveness of the use of computer based conceptual change texts and its' on students' achievement, attitudes and conceptual understanding levels in the unit of "Measurement of Power's Magnitude" in 5th grade class in secondary school. In this study, mixed-methods research design was used. In the research, while the experimental-group students were given computer-based conceptual change, the control-group students were given practices related to the current curriculum. Before and after the study, both the experimental- and control-group students were given a conceptual understanding test which aimed to determine students' understandings levels of the concepts in the 5th grade unit of "Measurement of Power's Magnitude" and an achievement test which aimed to investigate the effect of the implemented teaching on students' achievement. Furthermore, an attitude scale was distributed to the students before and after the study in order to measure their attitudes towards science class. For this purpose, two fifth-grade classes at a private school in the center of Diyarbakır province were chosen, one as the experimental group and the other as the control group. The experimental group consisted of 37 students, while the control group included 33 students. Besides, semi-structured interviews were conducted with the teacher and 9 students from the experimental group in order to evaluate the application carried out in the class. These students were selected on the basis of their scores in the achievement test and included students with high, medium, and low scores.
The data collection instruments in the study incorporated conceptual understanding test, achievement test, attitude scale, and semi-structured interviews with the teacher and students from the experimental group. The achievement test and the attitude scale were analyzed statistically through SPSS package. The recordings of the semi-structured interviews were transcribed and then analyzed through the emerging similarities across the responses given to the interview questions.
The findings of the research revealed that the teaching implemented in the experimental group generated more increase in the students' conceptual understanding levels. As for the control group, it was observed that the students made incorrect explanations more when compared to their pre-test results. It was found that the teaching implemented in the experimental group was effectıve onimproving the students' achievement in the unit of "Measurement of Power's Magnitude" in 5th grade class in secondary school. Furthmore, it was observed that computer-based conceptual change texts were not effective on improving the students' attitudes towards scıence course.


Key Words: Misconception, Computer based conceptual change text, Attitude,Achievement.