Yenidoğanın ilk bakımına yönelik bir sanal gerçeklik simülasyonunun geliştirilmesi ve değerlendirilmesi
The development and evaluation of A virtual reality simulation to teach the first care of A newborn
Yazar: SERAP ÖNER
Danışman: PROF. DR. ESİN ÇEBER TURFAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı / Ebelik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Bebek bakımı = Infant care ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Benzetim = Simulation ; Sanal gerçeklik = Virtual reality

Özet:
Amaç: Bu araştırma, yenidoğanın ilk bakımına yönelik bir sanal gerçeklik simülasyonunun geliştirilmesi ve değerlendirilmesi amacıyla yapılmış, randomize kontrollü, deneysel bir çalışmadır.
Yöntem: Araştırma Jeffries'in Simülasyon Kuramı çerçevesinde oluşturulmuş ve tamamlanmıştır. Bu çalışma kapsamına, 2019-2020 Eğitim-Öğretim yılı Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Ebelik Bölümü üçüncü sınıf öğrencilerinden çalışmaya dahil edilme kriterlerini taşıyan 91 öğrenci (müdahale=45, kontrol=46) alınmıştır. Uzman görüşleri doğrultusunda yenidoğanın doğum sonu ilk bakım uygulamalarına yönelik bir senaryo tasarlanmıştır. Bu senaryo sanal ortama entegre edilmiş ve bir simülasyon geliştirilmiştir. Müdahale grubuna; ileri teknoloji içeren sanal gerçeklik simülasyonu ile bilgisayar ortamında yazılımı gerçekleşen senaryoyu sanal gözlük, kontrol kolları ve hareket algılayıcı sensörler kullanılarak yenidoğanın ilk bakımı yaptırılmıştır. Müdahale grubu bu uygulamayı yaparken araştırmacı kolaylaştırıcı rolüyle öğrenciye destek olmuş, öğrencinin ihtiyaç duyduğu anda ona yardım etmiştir. Simülasyon uygulama sırasında öğrenci video kaydına alınmış, simülasyon bitiminde debrifing (çözümleme) oturumunda araştırmacı ile birlikte video kaydı izlenip Uygulama Beceri Listesi doldurulmuştur. Kontrol grubu öğrencilerine ise yenidoğan bakımı, düşük düzey simülatör olan maket bebek üzerinde gerekli malzemeler kullanılarak yaptırılmıştır. Araştırmacı burada da kolaylaştırıcı rolüyle öğrenciye destek olmuştur. Simülasyon uygulama sırasında öğrencinin yaptığı beceriler Uygulama Beceri Listesi'ne araştırmacı harici bir raportör tarafından işaretlenmiştir. Debrifing oturumunda öğrencinin hangi becerileri yapıp yapamadığı tespit edilmiştir. Her iki gruptaki öğrencilere de memnuniyet ve özgüvenlerini ölçmek için; Öğrenmede Öğrenci Memnuniyeti ve Özgüven Ölçeği (SCLS); simülasyon tasarımını değerlendirmek için Simülasyon Tasarım Ölçeği (SDS); simülasyondaki eğitim durumunu ve tasarım öğelerini değerlendirmek için Eğitim Uygulamaları Anketi (EPQ); yenidoğan hakkında bilgi durumlarını ölçmek için Yenidoğanın İlk Bakımı Bilgi Formu; kendilerini yenidoğan bakımında bireysel olarak değerlendirmeleri için Yenidoğanın Bakımına İlişkin Bireysel Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Bu formlar dışında sadece müdahale grubu öğrencileri için sanal ortamın değerlendirilmesini sağlayan Bulunuşluk Hissi Ölçeği (BHÖ) de kullanılmıştır.
Bulgular: Uygulama Beceri Listesi açısından müdahale grubu öğrencilerinin ortalaması kontrol grubu öğrencilerine göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur.  SCLS, SDS ve EPQ puan ortalamaları değerlendirildiğinde müdahale grubu öğrencilerinin bu ölçek puanlarına ilişkin ortalamaları kontrol grubu öğrencilerinin ortalamalarına göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Yenidoğanın Bakımına İlişkin Bireysel Değerlendirme Formu'nda müdahale grubundaki öğrenciler kontrol grubundaki öğrencilere göre kendilerini daha yeterli hissettiklerini ifade etmişlerdir. Yenidoğanın İlk Bakımı Bilgi Formu'na göre iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Müdahale grubunun sanal ortamı değerlendirdiği BHÖ'ye göre öğrenciler sanal ortamın kalitesini yüksek olarak belirtmişlerdir.
Sonuç: Çalışma sonucunda geliştirilen sanal gerçeklik simülasyonunun öğrencilerin yenidoğan bakımı becerileri üzerinde, memnuniyet düzeylerinde ve özgüven duygusunun artırılmasında olumlu etkilerinin olduğu gözlenmiştir. Bu sonuçlardan yola çıkarak; özellikle beceri kazanılması zorunlu olan sağlık ile ilişkili mesleklerin örgün eğitiminde, sanal gerçeklik gibi ileri teknolojik yöntemlerin farklı konularda da denenmesi ve kullanılması önerilebilir.
Anahtar Kelimeler; Ebelik; sanal gerçeklik; simülasyon; geliştirme; yenidoğan bakımı

Abstract:
Objective: This research is a randomized, experimental study for the first care of the newborn, to choose virtualization and randomly select it.
Method: The research was created and completed within the framework of Jeffries' Simulation Theory. 91 students (intervention= 45, control= 46) that meet the inclusion criteria of the third grade students of the Midwifery Department of Ege University Faculty of Health Sciences in the 2019-2020 academic year were included in the scope of this study. In accordance with the expert opinions, a scenario was designed for the postnatal first-care applications of the newborn. This scenario is integrated into the virtual environment and a simulation is developed. To the intervention group; The first care of the newborn was made using virtual reality simulation with advanced technology, using virtual glasses, control arms and motion sensor sensors. While doing this application, the intervention group supported the student with the role of facilitator and helped the student whenever needed. During the simulation application, the student was recorded in the video. At the end of the simulation, the video recording was followed with the researcher in the debriefing session and the Application Skill List was filled. Control group students were given neonatal care by using the necessary materials on the model doll, which is a low level simulator. The researcher also supported the student with her role as a facilitator. The skills that the student made during the simulation application were marked on the Application Skill List by an external rapporteur. In the debriefing session, it was determined which skills the student could or cannot do. To measure the satisfaction and self-confidence of the students in both groups; SCLS in Learning; SDS to evaluate simulation design; EPQ to evaluate educational status and design elements in simulation; Newborn First Care Information Form to measure information status about newborn; Individual Evaluation Form for Newborn Care was used to evaluate themselves individually in newborn care. In addition to these forms, the Inventory of Inventory, which enables evaluation of the virtual environment for intervention group students, was also used.
Findings: In terms of Application Skill List, the mean of the intervention group students was found to be significantly higher than the control group students. In the assessment of SCLS, SDS score average, and EPQ score average in learning, the mean of the intervention group students regarding these scale scores was found to be statistically significantly higher than the control group students' averages. In the Self-Assessment Form for Newborn Care, students in the intervention group stated that they felt more adequate than the students in the control group. According to the Newborn First Care Information Form, there was no statistically significant difference between the two groups. According to the Invention Sense Scale, where the intervention group evaluated the virtual environment, the students stated the quality of the virtual environment as high.
Conclusion: It was observed that the virtual reality simulation developed as a result of the study had positive effects on the neonatal care skills of students, their satisfaction levels and increasing their self-confidence. Based on these results; Especially in the formal education of health-related professions, which are compulsory to acquire skills, it can be suggested to try and use advanced technological methods such as virtual reality.
Keywords; Midwifery; virtual reality; simulation; development; newborn care