Farklı ısı uygulamalarının sütteki bazı makrosiklik lakton yapılı antiparaziter ilaç kalıntılarına etkisi
The effect of different heat applications on some macrocyclic lactone-structured antiparasitic drug residues in the milk
Yazar: BURCU AVCI
Danışman: PROF. DR. AYHAN FİLAZİ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji ve Toksikoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Avermektin = Avermectin ; Kaynama = Boiling ; Krema = Cream ; Laktonlar = Lactones ; Milbemisin = Milbemycin ; Pastörize süt = Pasteurized milk ; Süt = Milk ; Sıcaklık = Temperature ; İlaç kalıntısı = Drug residues ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Bu çalışmada, inek sütlerinde bulunabilecek makrosiklik lakton yapılı antiparaziterler olan ivermektin, moksidektin, eprinomektin, doramektin ve abamektin kalıntıları üzerine ısı uygulamalarının etkilerini ve sütün sıvı kısmı ile kreması arasındaki dağılımlarını belirlemek amaçlanmıştır. Çiğ sütlere, ayrı ayrı olmak üzere ivermektin ve abamektin'den 10, 20 ve 30 µg/kg, doramektin'den 15, 30 ve 45 µg/kg, eprinomektin'den 20, 40 ve 60 µg/kg, moksidektin'den 40, 60 ve 80 µg/kg katılmış ve pastörizasyon (74°C'de 40 sn ve 80°C'de 1 dk) ile kaynatma (100°C'de 10 dk) işlemlerine tabi tutulmuşlardır.  Ayrıca hedef analitlerden aynı konsantrasyonlarda katılan sütler kaynatıldıktan sonra sütün krema kısmı ayrılmıştır. Tüm işlemler her konsantrasyonda ve her hedef analit için 3 defa tekrar edilmiştir. 
Analizler, validasyonu yapılan sıvı kromatografi-sıralı kütle spektrometri ile gerçekleştirilmiştir.  Sütlerde bulunan abamektin, eprinomektin ve moksidektin kalıntılarının ısı işlemlerinden etkilendiği ve böylece konsantrasyonlarında istatistiksel yönden önemli oranda düşme olduğu belirlendi. Bununla beraber sütte önemli bir oranda varlıklarını sürdürmeye devam ettirmişlerdir. Sütün kaynatma işleminin moksidektin konsantrasyonlarında pastörizasyon işleminden daha fazla azalmaya neden olduğu, yüksek pastörizasyon ve kaynatma işleminin ise eprinomektin kalıntılarında düşük pastörizasyon işleminden daha çok azalmaya neden olduğu görüldü. Abamektinde ise kaynatma ile pastörizasyon işlemi arasında önemli bir fark tespit edilemedi. Bununla beraber doramektin ve ivermektinin pastörizasyon ve kaynatma işlemlerinden etkilenmediği görüldü. Kalıntıların yağ içeriği %11 olarak belirlenen krema ile sütün sıvı kısmındaki dağılımında, 30 µg/kg oranında katılan doramektinin kremaya daha yüksek oranda geçmesi haricinde önemli bir fark olmadığı görüldü. Böylece makrosiklik lakton yapılı antiparaziterlerin süte uygulanan geleneksel ısıtma işlemlerine karşı bozulmaya karşı dirençli olduğu belirlendi. 

Anahtar Sözcükler: Avermektin, Kaynatma, Krema, Milbemisin, Pastörizasyon, Süt.

Abstract:
In this study, it was aimed to evaluate the effect of heat applications over ivermectin, moxidectin, eprinomectin, doramectin and abamectin residues which are macrocyclic lacton structural antiparasitaries present in cow milk and to identify the distribution of liquid part and cream of the milk.  Ivermectin and abamectin were added separately to raw milk in 10, 20 and 30 µg/kg, doramectin 15, 30 and 45 µg/kg, eprinomectin 20, 40 and 60 µg/kg and moxidectin 40, 60 and 80 µg/kg concentrations and raw milk was then pasteurized (40 seconds in 74°C and 1 minute in 80°C) and boiled (10 minutes in 100°C). Also after boiling the milk which included same concentrations of target analytes, cream part of milk separated. All procedures were repeated three times in all concentrations and for each target analyte. 

Analyses were performed by validated liquid chromatography-sequential mass spectrometry. It was identified that, abamectin, eprinomectin and moxidectin residues present in milk were effected from heat application and there was statistically significant decrease in their consentrations. However, they presence still remained in significant rate in the milk. It was shown that boiling process produced more decrease in the moxidectin concentrations compared to pasteurization and high pasteurization and boiling process produced significantly more decrease in eprinomectin residues compared to low pasteurization process. There was no significant difference in abamectin levels between boiling and pasteurization process. Also, doramectin and ivermectin levels were not effected from pasteurization and boiling processes. With respect to the distribution of residues in the liquid and cream part of the milk that contained 11% fat, there was no significant difference expect 30 µg/kg doramectin had significantly higher concentration in cream compared to liquid part. In conclusion, it was shown that macrocyclic lacton structural antiparasitaries are resistant to traditional milk heating processes.


Keywords: Avermectin, Boiling, Cream, Milbemycin, Milk, Pasteurization.