Kösedağ Savaşı'ndan sonra Anadolu'da Moğol hâkimiyeti ve tesiri
Mongolian domination and influence in Anatolia after the Kösedağ War
Yazar: İSMAİL YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. ELVİN YILDIRIM
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Malazgirt Savaşı'ndan sonra Anadolu topraklarında Türk kültürünün yerleşmesini ve ilerlemesini önemli ölçüde sağlayan devletlerden biri de şüphesiz Anadolu Selçuklu Devleti'dir. Bu nedenle Anadolu Selçuklu Devleti, Türk Tarihi açısından önemli bir yere sahiptir. Anadolu Selçuklu Devleti, kısa sürede gelişmiş ve döneminin güçlü devleti haline gelmiştir. Selçuklular, Anadolu topraklarında temeli sağlam bir devlet inşa etmişlerdi. Kuruluşunu takiben Haçlı seferleri gibi dünyanın önemli kitlesel askeri harekâtın durdurmaya çalışmıştır. Ancak Haçlı seferleri ve Bizans mücadeleleri sonrasında Doğu'dan sel gibi akan Moğol istilasıyla karşı karşıya kalan Selçuklular, bu tehlike karşısında önlemler almaya çalışmışsa da, devletin başındaki yöneticilerin başarısız iç ve dış politikaları sonucunda Moğol saldırılarına karşı koyamamışlardır. Anadolu Selçuklu Devleti'ni derinden etkileyen Kösedağ Savaşı, Anadolu halkının uzun bir müddet Moğol zulmü altında kalmasına sebep olmuştur. Moğollar, hâkimiyet kurmaya çalıştıkları Anadolu topraklarında idari, ekonomik ve toplumsal etkileri uzun süre devam etmiştir. Anadolu Selçuklu Devleti, Moğol istilasıyla kısa sürede merkezi otoritesini kaybetmiş, devlet bir dizi bağımsız beyliğin ortaya çıkmasıyla XIV. yüzyılın başlarında yıkılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Kösedağ Savaşı, Anadolu Selçuklu Devleti, Moğollar, Anadolu, I. Alaeddin Keykubad, II. Gıyasettin Keyhüsrev.

Abstract:
After the Battle of Manzikert, one of the states that significantly ensured the establishment and advancement of Turkish culture in Anatolian lands was undoubtedly the Anatolian Seljuk State. For this reason, the Anatolian Seljuk State has an important place in Turkish History. The Anatolian Seljuk State developed in a short time and became the powerful state of its period. The Seljuks had built a state with a solid foundation in Anatolian lands. Following its establishment, it tried to stop the world's major mass military operations such as the Crusades. However, although the Seljuks, who were faced with the Mongol invasion flowing like a flood from the East after the Crusades and Byzantine struggles, tried to take precautions against this danger, they could not resist the Mongol attacks as a result of the unsuccessful domestic and foreign policies of the rulers at the head of the state. The Battle of Kösedağ, which deeply affected the Anatolian Seljuk State, caused the Anatolian people to remain under Mongol oppression for a long time. The Mongols' administrative, economic and social influence continued for a long time in the Anatolian lands where they tried to dominate. The Anatolian Seljuk State lost its central authority in a short time with the Mongol invasion, and the state fell into disrepair in the 14th century with the emergence of more than one independent principality. It was destroyed at the beginning of the century.

Keywords: Kösedağ War, Anatolian Seljuk State, Mongols, Anatolia, I. Alaeddin Keykubad, II. Gıyasettin Keyhüsrev