Diabetes mellitus'lu ve sistemik olarak sağlıklı çocukların tükürük bileşenlerinin karşılaştırılması
Comparison of salivary components of Diabetes Mellitus and systemically healthy children.
Yazar: DİDEM ÖNER ÖZDAŞ
Danışman: PROF. DR. GAMZE AREN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Amilazlar = Amylases ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Kalsiyum = Calcium ; Muramidases = Muramidases ; Pedodonti = Pedodontics ; Peroksidaz = Peroxidase ; Tükürük = Saliva

Özet:
Tip 1 Diabetes Mellitus (DM) çocukluk ve ergenlikte görülen duygusal ve fiziksel gelişime önemli etkileri olan hiperglisemi ile karakterize endokrin-metabolik bir sendromdur. Diyabetlilerde genellikle tükürük salgısının değişmesi ağzın sert ve yumuşak dokularında rahatsızlıklara neden olabilir. Bu çalışmanın amacı; bir grup diyabetli ve sağlıklı çocukların tükürüklerini biyokimyasal ve dental özelliklerine göre karşılaştırarak bu rahatsızlığın en tanımlayıcı parametrelerini belirlemektir. Toplam 90 çocuk; uzun süreli takipli tip1 diyabetli (TD grubu, n=30); yeni tip 1 DM tanısı konmuş (YD grubu, n=30) ve sağlıklı (S grubu, n=30) olacak şekilde üç gruba ayrılmıştır. TD, YD ve S grubunun yaş ortalamaları sırasıyla 12,85;10,68;10,88'dir. Katılımcıların uyarımsız tükürük örnekleri plastik tüplere alınarak, tükürük glikoz ve Ca düzeyleri ile amilaz aktiviteleri biyokimyasal kitler ile belirlenmiştir. Total protein, total karbonhidrat, lizozim ve peroksidaz aktiviteleri ile tiyosiyanat ve hipotiyosiyanit değerleri kolorimetrik yöntemlerle belirlenmiştir. Çalışma sonucunda grupların tükürük akış hızı, tamponlama kapasiteleri ve DMFT değerlerinin arasında fark görülmezken, total karbonhidrat düzeyinin diyabetli gruplarda daha yüksek olduğu, hipotiyosiyanit düzeyinin YD grubunda belirgin derecede düşük olduğu görüldü. Amilaz aktivitesinin kötü kontrollü TD grubu diyabetlilerde belirgin düzeyde yüksek, Ca değerinin de TD grubunda yüksek olduğu belirlendi. Diyabetli gruplarda total karbonhidrat ile glikoz ve total protein ile peroksidaz aktivitesi arasında pozitif korelasyon olduğu belirlendi. Tükürük içeriği DM'ta ağız sağlığından çok sistemik durumu yansıtabilir.

Abstract:
Type 1 diabetes mellitus(DM) is an endocrine-metabolic syndrome of childhood and adolescence, characterized by hyperglycemia with important consequences for physical and emotional development. Diabetics usually present altered salivary secretion that can cause disorders of hard and soft tissues of the mouth. The aim of this study was to describe biochemical and dental characteristics of total saliva of a group of children with diabetes mellitus, and to determine the most indicative salivary parameters of this disorder as compared to healthy controls. 90 children(n=43 boys and 47 girls), divided into 3 groups: Type 1 DM of long duration(Group TD,n=30); newly diagnosed children with DM(Group YD, n=30) and healthy children(Group S, n=30). Mean age of groups TD, YD, S were 12,85;10,68;10,88 years respectively. Unstimulated saliva samples were collected with plastic tubes. Salivary glucose, Ca levels and amylase activity were determined by biochemical kits. Total proteins, total carbohydrates, lysozyme and peroxidase activities, thiocyanate and hypothiocyanite levels determined by colorimetric methods. According to the results of study; flow rate, buffering capacities of the samples and DMFT values were not differentiated between the groups. Total carbohydrate level was higher in diabetic groups. Hypothiocyanite level was decreased significantly in group YD. Amylase activity was significantly higher in TD group with poorly controlled DM. Ca values were also higher in TD group. Total carbohydrate and glucose; and total protein and peroxidase activity were positively correlated in both diabetic groups. Salivary composition may correspond to systemic state of DM rather than the oral health status.