Türkiye'deki ortalama hız ihlal tespit sistemlerinin trafik güvenliğine etkisi
Institute of traffic the impact of average speed violation detection systems on traffic safety in Türkiye
Yazar: RECEP BALTA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜLGEN ASLAN DÜZGÜN
Polis Akademisi / Trafik Enstitüsü / Ulaşım Güvenliği ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Trafik = Traffic

Özet:
"Karayolu Trafik Güvenliği" sorunu bugün hem Türkiye'de hem de diğer ülkelerde insan hayatını hem maddi hem manevi olarak tehdit eden küresel halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Meydana gelen trafik kazaları sonucu hayatını kaybeden, yaralanan, ekonomik kayıplara uğrayan insanların mağduriyeti ve yine aynı şekilde zarara uğrayan insanların yakınlarının da mağduriyeti düşünüldüğünde bu sorun ile mücadelenin insan hayatı için ne denli önem arz ettiği ortadadır.
Trafik güvenliğinin sağlanması noktasında yapılacak mücadelenin bir an önce etkisini görmek için trafik kazalarına neden olan en önemli faktörlerin giderilmesi gerekmektedir. Bugün trafik kazalarının meydana gelmesinde en büyük paya sahip olan sürücülerin yapmış olduğu en önemli kusurun yapılan çalışmalar neticesinde "aşırı ve uygunsuz hız" olduğu tespit edilmiştir. Karayolu trafiğinde hız, hem kaza olma ihtimalini artıran hem de bu kaza sonucu oluşan kayıpların vahametini etkileyen kilit risk etmenlerinden biri olarak öngörülmektedir. Dolayısıyla karayolunda trafik güvenliği sorununu çözmek için ilk önce aşırı ve uygunsuz hız ile mücadele edilmesi gerekmektedir.  
Bu çalışmada; Türkiye'de aşırı ve uygunsuz hız ile mücadelede son dönemlerde etkin ve yaygın olarak kullanılan Ortalama Hız İhlal Tespit Sistemleri ele alınarak, bu sistemlerin kurulu bulunduğu alanlarda yapılan nicel ve nitel araştırmalar çerçevesinde ölümlü-yaralanmalı trafik kazaları ile buna bağlı can kayıpları ve ciddi yaralanmaları ne kadar azalttığı, karbondioksit (CO2) emisyonu ve çevresel gürültü üzerinde olumlu etkisinin ne kadar olduğu, aşırı hız nedeniyle oluşan yakıt sarfiyatını ne denli azalttığı ayrıca sürücü davranışlarında nasıl bir değişimi gerçekleştirdikleri ortaya konulmuştur. 
Diğer ülkelerdeki Ortalama Hız İhlal Tespit Sistemlerine yönelik yapılan birincil ve ikincil kaynaklardan yararlanılarak; Ortalama Hız İhlal Tespit Sistemlerine yönelik yapılan deneysel çalışmalar ve analizler doğrultusunda söz konusu sistemlerin etkinliğinin arttırılmasına ilişkin çalışmanın son bölümünde öneri ve değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Abstract:
Today, the problem of "Road Traffic Safety" has become a global public health problem that threatens human life both financially and spiritually both in Türkiye and other countries. Considering the victimization of people who have died, injured and suffered economic losses as a result of traffic accidents and the victimization of the relatives of people who have suffered similar damage, it is clear how important it is for human life to fight this problem.
In order to see the immediate impact of the struggle to ensure traffic safety, the most important factors that cause traffic accidents need to be eliminated. Today, it has been determined that the most important defect made by the drivers who have the greatest share in the occurrence of traffic accidents is excessive and inappropriate speed as a result of the studies. Speed in road traffic is envisaged as one of the key risk factors that both increases the likelihood of accidents and affects the severity of the losses caused by this accident. Therefore, in order to solve the problem of traffic safety on the highway, it is necessary to fight excessive and inappropriate speed first.  
In this study; by addressing the Average Speed Violation Detection Systems, which have been used effectively and widely in Türkiye in recent times in the fight against excessive and inappropriate speed, how much it reduces fatal-injury traffic accidents and related fatalities and serious injuries within the framework of quantitative and qualitative investigations carried out in the areas where these systems are installed, and how much has a positive effect on carbon dioxide (CO2) emissions and environmental noise,  it has been revealed how much it reduces fuel consumption caused by excessive speed and how they change driver behavior. 
Using primary and secondary resources for average speed violation detection systems in other countries; recommendations and evaluations were made in the last part of the study aimed at increasing the effectiveness of these systems in line with experimental studies and analyses for average speed violation detection systems.