Yaşlı, engelli ve bakıma muhtaç bireyler için yapılan kamu harcamalarının Türkiye ekonomisine etkilerinin ekonometrik bir analizi ve Türkiye-Almanya kıyaslaması
An econometric analysis of the effects of public expenditures for elderly, disabled  and in need of care individuals on the Turkish economy, Turkey and Germany benchmarking
Yazar: UFUK ÖZEN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM HALİL CANKUL
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ekonomi = Economics ; Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Almanya = Germany ; Bakıma muhtaç kişiler = Person in need of nursing ; Ekonometrik analiz = Econometric analysis ; Ekonomik etki = Economic effect ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Kamu harcamaları = Public expenditures ; Sosyal harcamalar = Social expenditurese ; Sosyal yardım = Social assistance ; Türkiye = Türkiye ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu çalışmada, sosyal yardımlar kapsamında, ülkelerin önemli bir harcama kısmını oluşturan yaşlı, engelli ve bakıma muhtaç bireyler için yapılan kamu harcamalarının, Türkiye ve Almanya ekonomileri üzerindeki etkileri araştırılmış ve her iki ülkenin bu değişkenler doğrultusundaki kıyaslamaları yapılmıştır. Bu çalışmanın amacı, sosyal yardım harcamalarının en önemli kalemlerini ihtiva eden, yaşlı, engelli ve bakıma muhtaç bireyler için yapılan kamu harcamalarının, GSYH üzerindeki etkilerinin ne miktarda ve ne yönde olduğunun tespitini, Türkiye ve Almanya ülkeleri için ayrı ayrı nedensellik ilişkileri bağlamında ortaya koymaktır. Bu amaçla elde edilen verilerden, önemli sonuçlara ulaşılmıştır. Türkiye için 2000-2017 tarih aralığındaki yaşlı, engelli ve bakıma muhtaç bireyler için harcanan veriler kullanılırken, Almanya için ise 1991-2018 süreci aralığındaki veriler kullanılmıştır. 
Araştırma sürecinde yaşlılara, engellilere ve bakıma muhtaç kişilere yapılan sosyal yardımların yıllık toplamları ile ülkelerin makro ekonomik bir göstergesi olan  yıllık gayri safi yurtiçi hasıla miktarları arasındaki ilişki için,  Granger nedensellik testi uygulanmıştır. Ayrıca her bir testin kendine özgü avantajları ve dezavantajları bulunduğu için birden fazla birim kök testi uygulanmıştır. Bu nedenle çalışmadaki serilere Eviews 11 programı yardımıyla genişletilmiş Dickey-Fuller (ADF), Kwiatowski-Phillips-Schmidt-Shin (KPSS) ve Phillips-Perron (PP) birim kök testleri uygulanmıştır.
Tüm  değişkenlerimize ait verilerin Türkiye'ye ait olan kısımları Aile ve Sosyal Politika Bakanlığı, Sosyal Yardım Genel Müdürlüğü, TUİK ve OECD veri tabanlarından elde edilirken; Almanya'ya ait olan aynı başlıklardaki veriler ise Avrupa Komisyonu veri tabanı (Eurostat), Almanya Federal İstatististik ofisi Destatis.de veri tabanı üzerinden ve  kurumla yapılan yazışma sonrasında tarafıma iletilen linkler üzerinden temin edilmiştir. 
Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre, sosyal yardımların arttırılmasının, ülkedeki ekonomik gelişmişliği gösteren GSYH'ye olan katkısı ve GSYH artışına paralel olarak sosyal yardımların arttırılmasının, ekonomik gelişmişlik olarak yansıması şeklindeki bu karşılıklı ilişkinin ne kadar önemli olduğunu ortaya çıkarmıştır. Her iki ülke için belirlenen sosyal yardımların toplamının, GSYH ile nedensellik ilişkileri de araştırılarak, sosyal yardımların toplamında olan değişmelerin,  GSYH üzerinde aynı değişime yol açıp açmadığı; GSYH'de olan değişimlerin sosyal yardımlar toplamının üzerinde aynı değişimi yaratıp yaratmadığı da incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda Almanya için sadece bakıma muhtaç bireylere yapılan yardımların GSYH üzerinde pozitif bir etki yaptığı, Türkiye için ise sadece yaşlılara yapılan yardımların GSYH üzerinde pozitif bir etki yaptığı sonucu ortaya çıkmıştır.
Bir diğer ulaşılan sonuç ise, iki ülke arasındaki kıyaslama çerçevesinde GSYH'nin, incelenen sosyal yardım kalemlerinin her biri üzerindeki etkisi olmuştur. Almanya' da GSYH artışı ile incelenen sosyal yardımların her biri uzun süreçte dengelenirken, Türkiye'de böyle bir nedensellik ortaya çıkmamıştır. Bu veri, Türkiye'de incelenen sosyal yardım kalemlerinin GSYH ile orantılı olarak artmadığı, Almanya'da ise GSYH artışıyla paralel olarak yürütüldüğü sonucunu doğurmuştur. Almanya'da sosyal yardım alan yaşlı, engelli ve  bakıma muhtaç  kesimlerin ülkedeki ekonomik büyümeden yeterince yararlandıkları sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study within the scope of social assitance,the effects of public expenditures on the economies of Turkey and Germay for the elderly,disabled and the people in need of care,which constitute an important part of the countries' social spendings were investigated and the comparisons of both countries were made in line with these variables.
The aim of this is study is to determine the extent and dimensions of the effects of public spendings on GDP for the elderly, the disabled and the people in need of care which are the most important items of social assistance expenditures,in the context of causality relations for Turkey and Germany separately. Based on the data collected in this regard, valuable findings have been achieved. While for Turkey the data on spendings on the elderly, the disabled, and people in need of care have been gathered for the years 2000 - 2017, for Germany, such data is used for the years 1991-2018.
During the research process,the Granger causality test was applied for the relationship  between the annual totals of social assistance provided to the people in need of care, the disabled and elderly, and the annual Gross Domestic Product as the macroeconomic indicator of countries were investigated. Since each test has its own advantages and disadvantages, more than one unit root test was applied. For this reason, applying Eviews 11 program, the extended Dickey-Fuller (ADF), Kwiatowski-Phillips-Schmidt-Shin (KPSS) and Phillips-Perron (PP) unit root tests were applied to the series in the study.
While the data concerning all the variables in Turkey are obtained from the databases of the Ministry of Family and Social Policy,General Directorate of Social Assitance,TUIK and OECD, the data under the same headings for Germany are obtained from the European Commission database(Eurostat),The German Federal Statistical Office Destatis.de database and through the links sent to me based on correspondence with the institution.
According to the results obtained in the study the contribution of increase in social assistance to th GDP as the economic development indicator of a country, as well as on the reflection of an increase in social assistance in parallel with the increase in GDP as economic development. In other words, investigating the causal relationship between the total of social assistance and the GDP in both countries, were investigated whether the changes in the sum of social benefits lead to the same change in GDP and whether the changes in GDP create the same change over the sum of social benefits. As the results indicate, in Germany, only the aid to people in need of care has a positive effect on GDP, while in Turkey, only the aid to the elderly has a positive effect on GDP.
Another important comparison achieved between the two countries is that the GDP has an impact on every single social aid item we have studied. while in Germany, through the increase in GDP, each item of social assistance is balanced in the long term, such causality was not observed in Turkey. The data is interpreted as the fact that the social aid items examined in Turkey do not increase in proportion to GDP, whereas in Germany, it is conducted in parallel with the increase in GDP. It can be said that the disabled, the elderly, and needy people receiving social assistance in Germany adequately benefit from the economic growth in the country.