Şanlıurfa bölgesel turist rehberler odasına bağlı rehberlerin özelliklerinin turizm coğrafyası açısından değerlendirilmesi
An assessment onto characteristics of turist guides referring tourism geography registered 'regional tourist guide chamber' in Şanliurfa
Yazar: FIRAT ÖZBERK
Danışman: PROF. DR. VEYSİ GÜNAL
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Coğrafya = Geography ; Turizm = Tourism
Dizin: Bölgesel coğrafya = Regional geography ; Bölgesel turizm = Regional tourism ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Rehberlik = Guidance ; Rehberlik hizmetleri = Guidance services ; Turist rehberi = Tourist guides ; Turizm = Tourism ; Turizm coğrafyası = Tourism geography ; Şanlıurfa = Şanlıurfa

Özet:
Bir bölgenin kalkınmasında turizm önemli bir etkendir. Turizm ve turistler için turist rehberleri önemli köprülerdir. Turist rehberliği, bir bölgenin temsili, turistik deneyimin kalitesi, kalış süresinin uzunluğu ve dolayısıyla ziyaret edilen bölgedeki yerel halkın ekonomik çıkarları gibi konularında stratejik bir etkendir. Bu bağlamda bu araştırmada Sanliurfa turist rehberlerinin özelliklerinin turizm coğrafyası açısından değerlendirilmesi yapılmıştır. Bu nedenle, bu çalışmada Sanliurfa Bölgesel Turist Rehberleri Odasına bağlı aktif çalışan eylemli rehberlerin bazı demografik özellikleri ile tur deneyimlerini ortaya koymak, rehberlerin çalışma koşulları ve deneyimleri yanı sıra turistlerin yeme-içme, konaklama ve sıra gecesi eğilimleri, güzergâh tercihleri belirlenerek, uygulamada yer alan sorunlar ve çözüm önerileri ile sektöre güncel bilgi sağlamak amaçlanmaktadır. Güneydoğu Anadolu Bölgesi  turizm açısından kendine özgü değerleri ve zengin bir kültür ve tarihe sahip olup, geçmişten günümüze birçok uygarlığı barındırmış, son yıllarda tarihi-turistik-mistik dokusu, doğal yapısı ve farklı seçenekleriyle ülke turizminde bir alternatif olmaya başlamıştır.  Bu araştırmanın kapsamını Sanliurfa bölgesel turist rehberleri odasına bağlı rehberler oluşturmaktadır.  
Araştırma kapsamında ŞURO'ya kayıtlı 129 rehbere anket uygulanmıştır. Uygulanan anket 70 maddeden oluşmuştur. Bazı soruların alt maddeleri bulunmaktadır. Veriler betimsel analizlerden sonra yorumlanmıştır. İlgili analiz sonuçları haritalandırılmıştır. Elde edilen bulgulara göre rehberlerin %79,8'u erkek ve ancak %20,2'si kadındır. Katılımcıların farklı eğitim seviyelerinde olduğu ve erkek katılımcıların yaş ortalamalarının 40,6, kadın katılımcıların yaş ortalamalarının ise 37,3 çıktığı görülmektedir. Bulgulara göre rehberlerin çoğunluğu (%95) serbest olarak çalışmaktadır ve rehberlik ek meslek olarak yapılmaktadır. İki dil bilen rehber sayısı 12'dir (%9,3). Bulgulara göre rehberler genelde kültür ve tarih alanında kendilerini uzman olarak görürken ekoturizm ve gastronomi gibi alanlarda uzmanlık sınırlı olmuştur. Bu araştırmanın sonuçlarının başta bölgede olmak üzere ülke genelinde rehberlik mesleğinin daha iyi yapılması için ön ayak olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Tourism is an important factor in the development of any region. Tourist guides are important bridges for tourism and tourists. Tourist guidance is a strategic factor for the representation of a region, the quality of the touristic experience, the length of the stay, and the economic interests of the local people in the area visited. In this study, the characteristics of Sanliurfa tourist guides were evaluated in terms of tourism geography. Therefore, in this study, it is aimed to determine some demographic characteristics and tour experiences of active working active guides registered to Sanliurfa Regional Tourist Guides Chamber, in addition to working conditions and experiences of the guides,  to provide up-to-date information to the sector by identifying the trends of eating-drinking, accommodation and sıra night, route preferences of the tourists and the problems and solution suggestions in practice. Southeastern Anatolia region has its own values,  rich culture and history in terms of tourism. The region hosted many civilizations from past to present. Southeastern Anatolia with its naturel beauties, historical, touristic, mystic texture and various options became an alternative route in national tourism.  The scope of this research consists of tourist guides registered to the Sanliurfa regional tourist guides chamber.
A questionnaire was applied to 129 tourist guides registered to SURO. The questionnaire consisted of 70 items. Some of the questions have sub-items. The data were interpreted after descriptive analysis. The related analysis results were mapped. According to the findings, 79,8% of the guides are male and only 20,2% are female. It is seen that the participants have different education levels and the average age of male participants is 40,6 years and the average age of female participants is 37,3 years. The results also showed that the majority of the guides (95%) worked freely and guidance was provided as an additional profession. The number of bilingual guides was 12 (9,3%). The results revealed that guides were generally considered being experts in the field of culture and history, while expertise in fields such as ecotourism and gastronomy has been limited. It was thought that the results of this study can be the first step for better guidance in the region, especially in the Sanliurfa.