Hafif kognitif bozukluk olgularında göz hareketlerinin boylamsal olarak incelenmesi
Longitudinal study of eye movements in patients with mild cognitive impairment
Yazar: MÜGE AKKOYUN
Danışman: PROF. DR. GÜLDEN AKDAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Nöroloji = Neurology ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Göz = Eye ; Göz hareketleri = Eye movements ; Nöropsikoloji = Neuropsychology

Özet:
Amaç: Hafif Kognitif Bozukluk (HKB) hastalarının sakkadik göz hareketlerindeki değişimi ve bilişsel işlevlerle olan ilişkisini iki yıllık izlemde boylamsal olarak değerlendirmektir.
Yöntem: Çalışmada 19 HKB ile 15 sağlıklı kontrol (SK) yer almıştır. Hafif Kognitif Bozukluk hastaları, 12 amnestik HKB (aHKB) ve 7 amnestik olmayan HKB (aoHKB)'den oluşmaktadır. Her bir katılımcıya 24.9 ± 2.2 ay arayla nöropsikolojik test bataryası uygulanmıştır ve göz hareketleri kaydedilmiştir. Pro-sakkad ve anti-sakkad paradigmaları uygulanarak latans, anti-sakkad hata oranı, düzeltilmiş anti-sakkad oranı ve beklentisel anti-sakkad oranı ölçülerek iki değerlendirme arasındaki değişim incelenmiştir.
Bulgular: HKB grubundan üç aHKB hastası Alzheimer hastalığına (AH)'ye; SK grubundan ise bir katılımcının aoHKB'ye ilerledikleri gözlenmiştir. Yapılan izlemde aHKB hastalarının anti-sakkad latansında anlamlı düzeyde kısalma izlenirken SK'lerde anti-sakkad latansının anlamlı düzeyde uzadığı izlenmiştir. Diğer göz hareketleri ölçümlerinde anlamlı bir değişim bulunmamıştır. Bilişsel işlevlerde ise HKB alt gruplarının Mini Mental Durum Testi (MMDT) sonuçlarının ortalamalarında anlamlı düzeyde düşüş gözlenmiştir. Hem tüm grupların hem de HKB'nin alt gruplarının göz hareketleri ve bilişsel işlevlerinde görülen değişimler arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. 
Sonuç: HKB hastaları ve SK'lerin göz hareketlerindeki değişimin kognitif işlevlerdeki değişimlerle ilişkili olabileceği gözlenmiştir. Göz hareketlerinde belirgin değişimlere rastlanmaması daha büyük örneklemli çalışmaların yapılmasının gerekliliğini göstermiştir. Hastalığın seyrinde değişim gözlenen olgular nedeniyle daha uzun boylamsal takibin yapılmasının önemi vurgulanmıştır.
Anahtar Sözcükler: Hafif Kognitif Bozukluk, Göz Hareketleri, Nöropsikolojik Değerlendirme, Boylamsal çalışma

Abstract:
Objective: The aim of this study is to evaluate MCI patients changes in saccadic eye movements and their relationship with cognitive functions longitudinally in a two-year follow-up.
Method: The study included 19 MCI and 15 HC. Neuropsychological test battery was applied to each participant 24.9 ± 2.2 months apart and eye movements were recorded.
Results: From the MCI group, three aMCI patients were admitted to AD. It was observed that one participant from the HC group progressed to nonaMCI. It was observed that the anti-saccade latency was significantly increased in HCs, while the anti-saccade latency was significantly increased in HCs. In longitudinal follow-up, there was no significant change in the measurement of other eye movements. In cognitive functions, a significant decrease was observed in the averages of the MMSE results of MCI subgroups. Significant relationships were found between the changes in eye movements and cognitive functions of both groups and subgroups of MCI.
Conclusion: The changes in the eye movements of patients with MCI and HC may be related to changes in cognitive functions. The absence of significant changes in eye movements indicated the necessity to conduct studies with larger samples. The importance of longer longitudinal follow-up was emphasized due to the cases in which the change in the course of the disease was observed.
Keywords: Mild Cognitive Impairment, Eye Movements, Neuropsychological Assessment, Longitudinal Study