Sibirya mersin (Acipenser baerii Brandt, 1869) ve Karaca Mersin (Acipenser gueldenstaedtii Brant & Ratzeburg, 1833) balıklarında mide boşaltımı
Gastric evacuation in Siberian sturgeon (Acipenser baerii Brandt, 1869) and Russian sturgeon (Acipenser gueldenstaedtii Brant & Ratzeburg, 1833)
Yazar: ALHABEEB ALABDULLAH
Danışman: DOÇ. DR. RAHŞAN EVREN MAZLUM
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Acipenser baerii = Acipenser baerii ; Acipenser gueldenstaedtii = Acipenser gueldenstaedtii ; Balıklar = Fishes ; Gastrik boşalma = Gastric emptying

Özet:
Sibirya mersin balığı (Acipenser baerii) ve Karaca mersin balığı (Acipenser gueldenstaedtii) Acipenseridae familyasına ait türlerdir. İnsan etkileri, aşırı avlanma ve iklim değişikliği nedeniyle nesli tehlike altında olan türler çerisinde bulunmaktadırlar. Suni yemlerle beslenerek yetiştiricilik şartlarında başarılı bir şekilde üretimleri devam etmekle birlikte, üretimi arttırabilmek adına konu ile ilgili olarak daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulduğu gerçektir. Bu çalışmanın amacı, Sibirya mersin balığı A. baerii ve Karaca mersin balığı A. gueldenstaedtii türlerinin mide boşaltım oranlarının tespiti ve elde edilen sonuçların kullanılmasıyla uygun beslenme yöntemlerinin belirlenmesidir. Bu amaçla yaş yem (mezgit balığı) veya suni yem ile beslenen Sibirya mersin balığı (A. baerii)  ve Karaca mersin balığının (A. gueldenstaedtii) mide boşaltımı (GE) üzerindeki vücut ve yemek boyutlarının etkileri parametreleştirilmiştir. Acipencer baerii ve A. gueldenstaedtii nesli tehlike altında olan türler olduğundan, mide içerikleri kesilerek değil, radyografik yöntemle belirlenmiştir. Suni yeme ve yaş yeme ilave edilen baryumsülfat (BaSO4) ile opak görüntü kazanan mide içeriği radyografik teknikle görüntülenmiştir. Mide boşaltımı deneyleri, ticari peletlerden veya canlı yemden oluşan 4,6-47,6 g arası öğünlerle beslenen 1,5 kg ila 5 kg (toplam boy, 76,1-104 cm) arasında değişen farklı vücut boyutlarında A. baerii kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Farklı vücut ölçülerine sahip (toplam boy 82-105 cm, yaş ağırlık 3-5,1 kg) A. gueldenstaedtii, canlı yem veya ticari peletlerden oluşan 23-72 g arasında öğün miktarıyla beslenmiştir. A. baerii' deki GE'nin seyri, öğün büyüklüğünden bağımsız olarak en iyi karekök modeliyle tanımlanmıştır. Vücut kütlesi ve sıcaklığın GE oranları üzerindeki etkileri sırasıyla üssi model ve  eksponansiyel model ile açıklanmıştır. A. baerii için mide boşaltımı özet modeli suni yem için, (dS_t)/dt=-0,00182W^0,40 〖 e〗^0,080T  √(S_t ) (g saat-1) şeklinde; yaş yem için, (dS_t)/dt=-0,00169W^0,40 〖 e〗^0,080T  √(S_t )  (g saat-1) olarak tespit edilmiştir. Karekök modelinin, öğün tipi ve büyüklüğünden bağımsız olarak A. gueldenstaedtii' de GE sürecini tanımlamada yeterli olduğu belirlenmiştir. Balık boyutunun GER üzerindeki etkileri üssi model ile tanımlanmıştır. A. gueldenstaedtii için mide boşaltımı özet modeli suni yem için, (dS_t)/dt=-0,000062 L^1,84 √(S_t )  (g saat-1) şeklinde; yaş yem için,  (dS_t)/dt=-0,000053 L^1,84 √(S_t )  (g saat-1) şeklinde olmuştur. Sonuç olarak, her iki tür için de mide boşaltımı süreci en iyi karekök modeli ile tanımlanmıştır. Bu çalışma sonucunda suni yem ve yaş yem ile beslenen A. baerii ve A. gueldenstaedtii türleri için farklı sıcaklık, balık büyüklüğü ve yem miktarı için mide boşaltımı modellenmiş ve yetiştiricilik şartlarında yem sarfiyatını azaltmak için altyapı oluşturulmuştur. Elde edilen modellerle her bir balık türü için deney koşullarına uygun ortamlarda yetiştiricilik çalışmaları için yapılan bu çalışma yol gösterici niteliğindedir.

Abstract:
Siberian sturgeon (Acipenser baerii) and Russian sturgeon (Acipenser gueldenstaedtii) are species from Acipenseridae family. They have been listed as endangered species because of human activities, overfishing and climate change. Though they have been successfully maintained in captivity fed on artificial diets, but their production under aquaculture conditions still needs further studies to obtain their high yields.  The aim of this study was to estimate the gastric evacuation (GE) in A. baerii and A. gueldenstaedtii for their proper feeding management. For this purpose, the effects of body and meal sizes on gastric excretion (GE) of Siberian sturgeon (A. baerii) and Russian sturgeon (A. gueldenstaedtii) fed live food (whiting fish) or commercial pellet feed were parameterized. Since they are endangered species, therefore, their GER were investigated by radiographic methods instead of dissection of fish to recover the stomach contents. The commercial pellets used in these experiments had barium sulphate at concentrations of 20%, while the same amount was injected into the body of live food for radiography technique monitoring. A. baerii ranged from 1.5 kg to 5 kg (total length ranged 76.1-104 cm) fed on meal sizes of 4.6 g to 47.6 g composed of either commercial pellets or live food (fish prey, whiting). Acipenser gueldenstaedtii of different body sizes (total length ranged 82 to 105 cm, wet weight 3-5.1 kg) were fed on meal sizes ranged from 23 to 72 g composed of either live food or commercial pellets. The course of GE in A. baerii was best described by the square root model independently of meal size. The effects of body mass and temperature on GE rates were described by power model and exponential model respectively. The gastric evacuation of A. baerii can be summarized by by (dS_t)/dt=-0.00182W^0.40 〖 e〗^0.080T  √(S_t ) (g h-1) fed commercial pellets and (dS_t)/dt=-0.00169W^0.40 〖 e〗^0.080T  √(S_t )(g h-1) fed live food. The square root model was found to adequality describe the process of GE in A. gueldenstaedtii independently of meal type and size. The effects of fish size on GER was described by power model. The gastric evacuation of A. gueldenstaedtii can be summarized by (dS_t)/dt=-0.000062 L^1.84 √(S_t )   (g h-1) fed commercial pellets, and (dS_t)/dt=-0.000053 L^1.84 √(S_t ) (g h-1) fed on live food. The process of gastric evacuation in both fishes were best described by the square root model. In this study, we have made an attempt to model gastric emptying of A. baerii and A. gueldenstaedtii fed on commercial and live food.  The results of this investigation should facilitate the aquaculture practice to design a feeding frequency for A. baerii and A. gueldenstaedtii to minimize the food waste.