Astımlı hastalarda sosyo-ekonomik seviye ve atopi arasındaki ilişki
The relationship between socio-economic status and atopy in asthmatic children
Yazar: SELİN TAŞAR
Danışman: PROF. DR. ERSOY CİVELEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Çocuk Sağlığı ve Has. Hematoloji Onkoloji Eğt. Arş. Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology
Dizin: Astım = Asthma ; Atopia = Atopia ; Hipersensitivite-ani = Hypersensitivity-immediate ; Sosyoekonomik düzey = Socio-economic level

Özet:
Giriş : Çocukluk ve adölesan dönemde , belirli bir alerjene maruziyet sonrasında
duyarlanma ve IgE antikor üretimine bireysel ve/veya ailesel yatkınlık olarak
tanımlanan atopi çocukluk çağının kronik hastalıklarından olan astımın en önemli
risk faktörlerinden biridir. Astımlı hastalar biyopsikososyal yaklaşımla bir bütün
olarak değerlendirildiğinde sağlığın belirleyicilerinden olan sosyo-ekonomik
seviyenin atopi ile olan ilişkisi önem kazanmaktadır . Bu çalışmada SES ile atopi
arasındaki ilişki araştırılmıştır.
Gereç -yöntem : Araştırmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Çocuk Sağlığı
ve Hastalıkları Hematoloji Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi Alerji
Kliniği'nde en az 1 yıldır astım tanısı ile izlenmekte hastalar dahil edildi. Hastaların
sistemde kayıtlı olan deri prik testleri sonuçları kaydedildi . Hastaların tanımlayıcı
özellikleri belirlendi . Sosyo-ekonomik seviye için TUİK ve BETAM yoksulluk
anketleri uygulandı .
Bulgular : Çalışmaya 6-18 yaşları arasında 266 hasta dahil edildi. Yaş ortalaması
10,25 ± 3,11 yaş , ortanca yaş ise 9 yaş olarak bulundu. Olguların 106 sı kız (%39,8),
160 ı erkek (%60,2) idi. Çalışmaya alınan hastaların %36,1 inde (n=91 ) atopi
varken , %63,9 unda (n=161) atopi saptanmadı.Atopi durumuna göre değerlendirme
yapıldığında ; atopik olan hastaların %62,6 sı (n=57) erkek iken , %37,4 ü (n=34) kız
idi . Atopik hastalarımızın annelerinin %56,7si sadece zorunlu eğitimini
tamamlamışken , babaların %51,1 i lise ve üstü eğitim düzeyinde idi. Atopik olan
hastaların %53,4 ü kendini alt gelir grubunda , %44,3 ü orta gelir grubunda , %2,3 ü
üst gelir grubunda olarak değerlendirdi. (p=0,011 ) Yoksulluk TUİK verilerine göre
değerlendirildiğinde atopisi olan çocukların ailelerinin %55,6 sı yoksul iken , atopisi
olmayan çocukların ailelerinin %55,1 i yoksul olarak bulundu. (p>0,05) . BETAM'a
göre ise atopisi olanların %18,9 u yoksul iken , atopisi olmayanların %12,7 si
yoksuldu . (p>0,05)
Sonuç : Toplumlara göre değişen atopi prevelansı bizim çalışmamızda %36,1 olarak
saptanmıştır . Bu sonuç astımlı hastalarda genel literatüre göre düşük bulunmuştur.
Atopi ile sosyo-ekonomik seviye arasında pozitif ilişki olmasını beklerken
çalışmamızda bu iki parametre arasında ilişki saptayamadık . Anlamlı ilişki
olmamasını hasta popülasyonumuzun sosyo-ekonomik seviyesinin daha çok
subjektif değerlendirme ile tespitine bağlı olabileceğini düşündük .

Anahtar kelime : atopi , sosyo-ekonomik seviye , astım

Abstract:
Introduction: Atopy is defined as individual and / or familial predisposition to IgE
antibody production after exposure to a specific allergen and is one of the most
important risk factors for asthma which is a chronic disease of childhood. When the
patients with asthma are evaluated as a whole with the biopsychosocial approach, the
relationship between socio-economic level and atopy is one of the determinants of
health.
Material-Method: Children with asthma who are being treated in University of
Health Sciences, Ankara Child Health and Diseases Hematology Oncology Training
and Research Hospital between ages 6-18 incorporated into this research. Skin prick
tests were recorded and atopy was determined. Descriptive characteristics of the
patients were determined. TUIK and BETAM poverty surveys were applied for
socioeconomic status..
Results: The mean age of the patients was 10.25 ± 3.13 years and the mean age was
10 years. 106 of the cases were female (39.8%) and 160 were male (60.2%). Atopy
was present in 36.1% of the patients (n = 91) and atopy was not found in 63.9% (n =
161). 62.6% (n=57) of the patients with atopic were male while 37.4% (n=34) were
female. 56.7% of the mothers of our atopic patients had only completed elementary
education , while 51.1% of the fathers were in high school or higher education level.
53.4% of the atopic patients were in the lower income group, 44.3% were in the
middle income group and 2.3% were in the upper income group. (p = 0.011)
According to TUIK data, 55.6% of the families of children with atopy were poor,
while 55.1% of the families of children without atopy were poor. (p> 0.05).
According to BETAM, 18.9% of those with atopy were poor, while 12.7% of those
without atopy were poor. (P> 0.05)
Conclusion: The prevalence of atopy was found to be 36.1% in our study. This
result was lower in patients with asthma than in general literature.While there was a
positive relationship between atopy and socio-economic level, we could not find a
relationship between these two parameters. We thought that the lack of meaningful
relationship could be due to the determination of the socioeconomic status of our
patient population with more subjective evaluation.

Key words : atopy , socioeconomic status , asthma