Kentsel dönüşümün kent çeperlerine etkisi: Burdur kenti örneği
The effect of urban transformation on urban fringes: The case of Burdur city
Yazar: BEKİR GÜLER
Danışman: PROF. DR. MEHMET ILGAR KIRZIOĞLU
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı / Kentsel Dönüşüm Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Kentlerin atıl kalmış bölgelerini insanların kullanımına kazandırmak için kentsel iyileştirme, canlandırma, yenileme ve koruma gibi yapılan çalışmalar genel olarak kentsel dönüşüm olarak adlandırılmaktadır. Nüfusun ve buna bağlı olarak konut ihtiyacının artması ile merkezden çeperlere doğru genişleyen kentlerde, kaçak yapılaşma ve denetim eksikliğine bağlı olarak niteliksiz yapılaşmalar meydana gelmektedir. Kentsel dönüşüm uygulamaları doğru uygulandığı takdirde kent merkezlerinin yanı sıra kent çeperlerinde plansız ve sağlıksız gelişen yapı alanlarının daha yaşanabilir hale gelmesini sağlamakta, doğru uygulanmadığı takdirde ise daha büyük sorunlar doğurmaktadır.

Burdur kenti bugünkü sosyo-ekonomik yapısıyla bir tarım ve tarıma dayalı sanayi kentidir. Yer altı kaynaklarının gün yüzüne çıkarılması ile dünya pazarına ihracat yapan Burdur'da önemli sektörlerden bir tanesi mermer sanayisidir. Kırdan kente göç ve buna bağlı olarak nüfus artışı ile birlikte kent çeperlerinde konut yoğunluğu artmaktadır.

Yüksek erişilebilirliğe ve etki alanına sahip merkez kentin etkisiyle çeperlerde yer alan yerleşmelerin sosyo-ekonomik ve fiziksel yapıları değişmeye başlamaktadır. Ancak tam anlamıyla bir kentleşme gerçekleşmeyen çeperlerde birçok sorun da ortaya çıkmaktadır. Gelecekte oluşabilecek problemleri önlemek, bugün oluşanları çözebilmek için ve kentsel gelişme alanlarında oluşmakta olan yaşam çevrelerinin kalitesini arttırabilmek için bu değişim sürecinin özelliklerini bilmek ve kentsel dönüşüm alanları ile olan sebep-sonuç ilişkilerini analiz etmek gerekmektedir.

Bu çalışma, kentsel dönüşüm ile kent çeperleri ve kentsel gelişme alanlarının nasıl etkilendiğini; çeperlerin çöküntü alanlar haline gelmemesi için bu süreçte yaşanan değişimleri ele alan bir çalışmadır. Geçmişten günümüze Burdur kenti imar planları ve çalışma alanı verilerinden yararlanılarak; kent çeperlerinin Burdur kentinde yer alan kentsel dönüşüm alanlarına etkisi tespit edilmiş, kentsel saçaklanmayı kontrol altına alma amacıyla politikalar geliştirilmiştir. 

Kentlerde yeni kentsel dönüşüm alanları elde etmekten ziyade gelecek yıllarda, daha sağlıklı ve planlı şehirlerle birlikte dönüşüm alanlarını azaltmak çalışmanın temel kurgusudur.

Abstract:
Urban renewal, conservation, rehabilitation and revitalization are generally called Urban Transformation in order to bring the idle regions of the cities to the use of the people. Due to the increase in population and therefore the need for housing, in urban areas expanding from the center to the periphery, unstructured settlements occur due to the lack of illegal building and inspection. If the urban transformation applications are applied properly, it will make the urban areas unplanned and unhealthy in the city centers as well as the habitable areas become more livable and if they are not applied correctly, they cause bigger problems.

Burdur city is an agriculture and agriculture-based industrial city with its present socio-economic structure. One of the important sectors is the marble industry in Burdur which exports to the world market with the removal of underground resources to the surface. The density of housing in the urban fringe is increasing with the migration from the rural area to the urban and the increase in the population.

The socio-economic and physical structures of the settlements in the urban fringes are beginning to change due to the influence of the center which has high accessibility and impact area. However there are many problems in the urban fringe that do not really have an urbanization in a sense. It is necessary to know the characteristics of this change process and to analyze the cause-effect relations with the urban transformation areas in order to prevent future problems to solve today's problems and to improve the quality of the living environments that are occurring in urban development areas.

This study examines the effects of urban transformation on the urban landscape and urban development areas; it is a study that deals with changes in this section so that the urban fringes do not come for depression zones.. By utilizing the daily Burdur city development plans and work area data from the past; the impacts on the urban transformation areas located in Burdur city of the city walls have been determined and policies have been developed in order to control urban fringing.

It is the basic fiction of trying to reduce the conversion areas together with healthier and planned cities in the future, rather than getting new urban transformation areas in cities.