Ulva rigida türündeki fenolik bileşiklerin yüksek performanslı sıvı kromatografisi ile tayini için metot geliştirilmesi ve validasyonu
Development and validation of a high performance liquidchromatography method for the determination of phenolic compounds in Ulva rigida species
Yazar: AYTAJ HUSEYNOVA
Danışman: DOÇ. DR. PELİN KÖSEOĞLU YILMAZ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Analitik Kimya Ana Bilim Dalı / Analitik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu yüksek lisans tezi kapsamında, Ulva rigida (C.Agardh) türündeki fenolik bileşiklerin (ferulik asit, kafeik asit ve rutin) miktar tayini için yeni bir yüksek performanslı sıvı kromatografisi yöntemi geliştirildi ve valide edildi. Analizler 250x4,6 mm ebatında ve 5 µm tanecik boyutunda bir C18 kolon kullanılarak gerçekleştirildi. Metanol ve %0,08'lik o-fosforik asit çözeltisi (suda) olmak üzere iki bileşenden oluşan hareketli faz ile gradient elüsyon programı uygulandı. Spektrofotometrik dedektör kullanıldı ve tüm fenolik bileşikler için dedeksiyon dalga boyu 325 nm olarak belirlendi.  Kolon sıcaklığı 40ºC, enjeksiyon hacmi 20,0 μL ve akış hızı 1,0 mL/dak olarak ayarlandı. Doğrusal aralık kafeik ve ferulik asit için 0,10-1,00 µg/mL, rutin için ise 0,25-2,50 μg/mL olarak belirlendi. Gözlenebilme ve tayin sınırları sırasıyla 0,03 µg/mL ve 0,08-0,10 mg/L aralığında bulundu. Metodun kesinlik ve doğruluğu ferulik ve kafeik asit için 0,10, 0,50 ve 1,00 μg/mL, rutin için ise 0,25, 0,75, 2,50 μg/mL konsantrasyon seviyelerinde incelendi. Fenolik bileşiklerin U. rigida makroalg materyalinden ekstraksiyonunda maserasyon ile metanol ekstresi hazırlandı ve analiz öncesinde hidrofilik-lipofilik denge kartuşu kullanılarak katı faz ekstraksiyonu yöntemi uygulandı. Sonuç olarak, geliştirilen ve valide edilen yöntemin U. rigida türündeki üç adet fenolik bileşiğin yüksek doğruluk ve tekrarlanabilirlikle aynı anda kantitatif tayini için uygun olduğu saptandı.


Anahtar Kelimeler: Fenolik Bileşik, HPLC, Katı Faz Ekstraksiyonu, Metot Geliştirme ve Validasyon, Ulva rigida

Abstract:
In this master of science thesis, a new high performance liquid chromatography method for the quantification of phenolic compounds (ferulic acid, caffeic acid and rutin) in Ulva rigida (C.Agardh) species was developed and validated. The analyses were performed using a C18 column with a size of 250x4.6 mm and a particle size of 5 µm. A gradient elution program was applied with a mobile phase consisting of two components: methanol and 0.08% o-phosphoric acid solution (aqueous). A spectrophotometric detector was used and the detection wavelength for all phenolic compounds was 325 nm.  The column temperature was set at 40ºC, injection volume at 20.0 μL and flow rate at 1.0 mL/min. The linear range was 0.10-1.00 µg/mL for caffeic and ferulic acid and 0.25-2.50 µg/mL for rutin. The limits of detection and quantification were 0.03 µg/mL and 0.08-0.10 mg/L, respectively. The precision and accuracy of the method were examined at concentration levels of 0.10, 0.50 and 1.00 μg/mL for ferulic and caffeic acid and 0.25, 0.75 and 2.50 μg/mL for rutin. In the extraction of phenolic compounds from U. rigida macroalgae material, methanol extract was prepared by maceration and solid phase extraction method was applied using a hydrophilic-lipophilic balance cartridge before analysis. As a result, the developed and validated method was found to be suitable for the simultaneous quantitative determination of three phenolic compounds in U. rigida species with high accuracy and repeatability.


Key Words: HPLC, Method Development and Validation, Phenolic Compounds, Solid Phase Extraction, Ulva rigida