Komediden drama Türk sinemasında dini karakter imgesi
Analysis of the religious character image in the comedian drama  Turkish cinema
Yazar: ÜMMÜ BOZKURT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TAMER KAVURAN
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Din adamları = Clergymen ; Dinsel imge = Religious imagery ; Propaganda = Propaganda ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Sinemada dini karakterler imgesinin tiplemeye dönüştürülmesi hayatımızın her alanında yer almaktadır. Sinema ise propagandanın vazgeçilmez araçlarından biridir. Çünkü televizyonla birlikte sinema, aynı anda daha çok kişiye ulaşabilme olanağına sahiptir. Sinemanın bu özelliğinden dolayı dini karakter imgesi insanlara anlatılırken çoğu zaman kötü karakterli ve olumsuz olarak yansıtılmıştır.
Bu çalışma, dini karakter imgesinin Türk sinemasında ki durumunu, sinema yapıtlarında tiplemeye dönüştürürken nasıl kullanıldığını anlatmak amacıyla hazırlanmıştır.
 Bu amaçtan yola çıkılarak öncelikle din ve sinema ilgili temel kavramlar ele alınmıştır. Ardından da Türkiye'deki din ve sinema tarihi süreci, daha sonra ise dini karakter imgesinin Türk sinemasına yansıması irdelenmiştir. Bu amaçla aynı zamanda Türk sinemasında 1970-2015 yılları arasında yapılmış ana konusunu dini karakter tiplemesinin oluşturduğu filmler, bu filmlerde dini karakter tiplemesinin sunumu ve bu bilgiler ışığında Türk sinemasının dinin karakter tiplemesine karşı tutumu incelenmiştir.
 Konusu dini karakter imgesi üzerine kurulmuş filmlerde 'dini karakter' ya da karakterlerin temsil ediliş biçimlerine göre Türk sinemasının dini karakter imgesine karşı tutumunun analizi bu çalışmanın temel dayanağını oluşturmaktadır. Buradan hareketle; dini karakter imgesinin Türk sinemasında nasıl temsil edildiği, dini karakter tiplemesine yönelik nasıl bir tutum gösterdiği ve zamanla bu temsillerin ve yaklaşımların değişiklik gösterip göstermediği gibi problemlere çalışma kapsamında yanıtlar aranmıştır.
Bu çalışma kapsamında araştırılan örnek filmlere dayanarak, Türk sinemasının 70'li yılların sonuna kadar genel olarak dini karakter imgesine alaycı, menfaatçi ve çıkarları doğrultusunda hareket etmeyi seven bir karakter olarak ele alınmıştır diyebiliriz.  Fakat 2000'li yıllarla beraber bu tutumda bir yumuşama gerçekleşmemiştir. Türk sinemasında dini karakter imgesinin 2000'li yıllara kadar gelen süre içinde "menfaatçi" (çıkarcı, komik, paragöz, vs.) olarak dinin dışında ve olumsuz bir şekilde kullanılmıştır. 2000'li yıllarda ana konusu dini karakter olan filmlerinde dini karakter imgesinin ideal karakter bir tip olarak ele alınmamıştır. Dini karaktere olan bakış açıcı olumlu bir yönde ilerleme kaydetmemiştir. Din adamını çıkarcı, menfaatçi olarak gösterilmemiştir fakat basiretsiz, ikna etme becerisi olmayan, şaşkın bir tip olarak gösterilmiştir.

Abstract:
The transformation of religious images into stereotypes in the cinema takes place in every aspect of our lives. Cinema is one of the indispensable means of propaganda. Because the cinema with the television has the possibility to reach more people at the same time. Due to this characteristic of the cinema, while the religious character image is told to the people, it is often reflected as bad character and negative,
The purpose of this study is to explain how religious character image is used to transform the situation in Turkish cinema into typography in cinema works.
By starting from this aim, firstly basic concepts related to religion and cinema are discussed. Then religion and the history of cinema process in Turkey, then the reflection of the religious character of the Turkish cinema images were analyzed. For this purpose, films of religious character typed in Turkish cinema during the period of 1970-2015, presentation of religious character type in these films and attitude of Turkish cinema to religion character typed in this information light have been investigated.
The analysis of the attitude towards the religious character image of the Turkish cinema according to the 'religious character' or the representation forms of the characters in the films based on the religious character image constitutes the basic basis of this study. Move from here; how religious character images are represented in Turkish cinema, how they show religious character typology, and whether these representations and approaches have changed over time.
Within the scope of this study, the sample films investigated in the light of the Turkish cinema are in an attitude that is generally sarcastic to the image of the religious character until the end of the seventies, and is interested in acting in the interests and interests. However, with the decade of 2000, this attitude has not softened and religious images have been represented in the Turkish cinema as "beneficial" (beneficiary, funny, paranoid, etc.) out of religion till 2000s it has come to the conclusion that the religious image of the film which is a religious character has been used by the productions continuing with the negative use of the religious image other than religion,