Kardiyak bypass cerrahisi sonrası gelişen atriyal fibrilasyon patogenezinde total oksidatif stres (Tos), total antioksidan kapasite (Tak) ve oksidatif stres indeksinin (Osi) rolü
The role of oxidative stress parameters such as total oxidative stress (Tos), total antioxidant capacity (Tac) and oxidative stress index at the pathogenesis of postoperative atrial fibrillation developed after cardiac bypass surgery
Yazar: VEYSEL OKTAY
Danışman: PROF. DR. ZERRİN YİĞİT
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Kardiyoloji Enstitüsü / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Amaç: Çalışmamızda koroner arter bypass cerrahisi (KABC) sonrası gelişen atriyum fibrilasyonu (AF) patogenezinde iskemi reperfüzyon hasarıyla (İRH) ilişkili oksidatif stresin rolünü araştırdık.
Çalışma planı: Çalışmaya elektif koşullarda pompa kullanılarak ve tek başına KABC uygulanan 118 hasta dahil edildi. Hastalar ameliyat sonrası atriyum fibrilasyonu (POAF) gelişimine
göre iki gruba ayrıldı. (Grup 1: POAF gelişen hastalar, Grup 2: Sinüs ritminde kalan hastalar). Her iki grup ameliyat öncesi, ameliyat sırasında ve ameliyat sonrasındaki klinik özellikler ile
aort kros klemp (AKK) yerleştirilmesi ve uzaklaştırılması sonrası plazma toplam oksidatif durum (TOD) değerleri açısından karşılaştırıldı. POAF öngördürücüleri çok değişkenli lojistik regresyon analiziyle belirlendi.
Bulgular: Her iki grup arasında ameliyat öncesi, sonrası ve ameliyat sırasındaki klinik özellikler açısından yapılan karşılaştırmada grup 1'deki hastaların grup 2'deki hastalara oranla daha ileri yaşta olduğu (65.6±7.20 ve 59.6±9.07, p<0.001), hematokrit seviyelerinin daha düşük olduğu (37.5±5.16 ve 39.7±5.28, p=0.034) ve sol atriyum çaplarının daha geniş olduğu görüldü (39±0.45 ve 3.6±0.48; p=0.006). Grup 1'de yer alan hastaların AKK yerleştirilmesi ve uzaklaştırılması sonrası bakılan plazma TOD değerlerindeki değişimin istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı [13 (8.6-23), 30 (18.1-47.3), p=0.001 ve 14 (8.8-22.2), 24 (21.4-42.7); p=0.060]. Yoğun bakım ünitesi
[3 (2-14) ve 2 (1-58); p=0.001] ve hastanede kalış süresinin [7 (6-85) ve 7 (5-58); p=0.001] Grup 1'deki hastalarda daha uzun olduğu belirlendi. Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde
yaş (odds oranı [OO]: 1.088, %95 güven aralığı (GA) 1.005- 1.177, p=0.036), hematokrit seviyesi ([OO] : 0.718, %95 GA 0.538-0.958, p=0.025), pompa derecesi ([OO]: 1.445, %95 GA 1.059-1.972 p=0.020) ve plazma TOD değerinin ([OO]: 1.040, %95 GA 1.020-1.050, p=0.040) POAF gelişimi için bağımsız bir belirteç olduğu tespit edildi.
Sonuç: Aort kros klemp ile ilişkili iskemi reperfüzyon hasarı POAF gelişiminde önemli bir faktör olabilir. POAF'nin önlenmesinde ameliyat sırasında oluşan oksidatif stresin azaltılması
hedeflenmelidir.

Abstract:
Objectives: We aimed to investigate the role of oxidative stress related with ischemia-reperfusion damage on the pathogenesis of atrial fibrillation (AF) developing after coronary artery
bypass graft (CABG) surgery.
Study design: In our prospective, single-center study, 118 patients who underwent elective isolated on-pump CABG surgery were included. Patients were divided into two groups according
to the development of postoperative atrial fibrillation (POAF) as Group 1: Patients who developed POAF, and Group 2: Patients who remained in sinus rhythm. In addition to preoperative demographic, laboratory, echocardiographic, intraoperative, and postoperative clinical characteristics, levels of plasma total oxidative status (TOS) after placement and removal of aortic cross clamp (ACC) were compared between the two groups. Predictors of POAF were also investigated by multivariate logistic regression analysis.
Results: A comparison of preoperative demographic, laboratory, echocardiographic, and postoperative clinical characteristics between the two groups showed that patients in Group 1
were significantly older (65.6±7.20 vs. 59.6±9.07, p<0.001), had a lower hematocrit level (37.5±5.16 vs. 39.7±5.28; p=0.034), and an enlarged left atrium diameter (39±0.45 vs. 3.6±0.48; p=0.006). Changes in plasma TOS levels after placement and removal of ACC were statistically significant in Group 1 [13 (8.6- 23), 30 (18.1-47.3); p=0.001 vs. 14 (8.8-22.2), 24 (21.4-42.7);
p=0.060]. Length of stay in the intensive care unit [3 (2-14) vs. 2 (1-58); p=0.001] and length of stay in hospital [7 (6-85) vs. 7 (5-58); p=0.001] were prolonged in Group 1. In multivariate
logistic regression analysis, aging (odds ratio (OR): 1.088, 95% confidence interval (CI): 1.005-1.177; p=0.036), hematocrit level (OR: 0.718, 95% CI: 0.538-0.958; p=0.025), pump temperature
(OR: 1.445, 95% CI: 1.059-1.972; p=0.020), and plasma TOS level (OR: 1.040, 95% CI: 1.020-1.050; p=0.040) were found to be independent predictors of POAF.
Conclusion: Ischemia-reperfusion damage related with ACC placement may be an important factor on the pathogenesis of POAF. Minimizing the oxidative stress occurring intraoperatively should be targeted for preventing mortality and morbidity due to POAF.