Mikrobiyel kaynaklı proteolitik ve lipolitik enzim kullanımının beyaz peynirlerin özellikleri ve olgunlaşmaları üzerine etkileri
Effects of using proteolytic and lipolytic enzyme from microbiolojical sources on ripening and properties of white cheese
Yazar: OYA BERKAY KARACA
Danışman: PROF. DR. MEHMET GÜVEN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering

Özet:
Bu çalışmada, 90 gün süreyle olgunlaştırılan Beyaz peynirlerin lipoliz ve proteolİz özellikleri üzerine peynir sütüne farklı oranlarda proteolitik (Neutrase, Bacillus subtilis kaynaklı, 0.20 ve 0.40 g/100 L) ve lipolitik (Piccantase A, Mucor miehei kaynaklı, 0.05 ve 0.10 g/100 L) enzim ilavesinin etkileri incelenmiştir. Farklı enzim kullanımı peynirlerin pH, titrasyon asitliği, kurumaddede yağ, proteoz-pepton azotu oranlarını etkilemezken kurumadde, tuz, protein, suda çözünen azot, % 12 TCA'da çözünen azot, % 5 PTA'da çözünen azot, kazein azotu oranlarını, pıhtı sertliği değerini, toplam serbest yağ ve amino asit miktarlarını ve duyusal özellikleri etkilemiştir. Peynirlerin urea-Page elektroforez örneklerinde farklılıklar olduğu ve olgunlaşma süresince en yüksek p- kazein ve ası-kazein parçalanmasının proteaz enzimi ilaveli peynirlerde gerçekleştiği belirlenmiştir. RP-HPLC peptid profili sonuçlarının PCA grafikleri ve HCA dendrogramlan, enzim farklılığının ve olgunlaşma süresinin peynirlerin RP-HPLC peptid profilleri üzerine önemli etkileri bulunduğunu ve peynirlerin peptid profillerinin olgunlaşma süresince arttığım göstermiştir. Peynirlerin serbest yağ asiti kompozisyonları araşidik asit hariç farklı bulunmuş ve en fazla palmitik, oleik, miristik ve stearik asitler saptanmıştır. Mineral madde miktarları olgunlaşma süresince genelde azalmış, enzim uygulamasının bu değerler üzerine etkisi magnezyum ve mangan hariç önemli bulunmuştur. Peynirlerin tüm duyusal özellikleri olgunlaşma süresince azalmış ve panelistlerce en az beğenilen peynirler yüksek oranda proteaz ve lipaz enzimi ilave edilen peynirler olmuştur. Olgunlaşma süresince peynirlerin titrasyon asitliği, kurumadde, kurumaddede yağ, suda çözünen azot, % 12 TCA'da çözünen azot, % 5 PTA'da çözünen azot, proteoz pepton azotu oranları, pıhtı sertliği değeri, toplam serbest yağ ve amino asit miktarları artarken, pH, tuz, kazein azotu, (3- ve ası-kazein oranları, mineral madde miktarları ve duyusal Özelliklerine verilen puanlar azalmıştır.Anahtar Kelimeler: Beyaz peynir, lipaz, proteaz, peptid, serbest yağ asitleri

Abstract:
In this study, the effects of addition of Hpolytic (Piccantase A, derived from Mucor miehei, 0.05 and 0.10 g/100 L) or proteolytic enzymes (Neutrase, derived from Bacillus subtilis, 0.20 and 0.40 g/100 L) to cheese milk at the different levels, on Hpolytic and proteolytic properties of White cheese ripened for 90 days was investigated. Using of different enzymes in the manufacture of White cheese did not influence the pH, titratable acidity, fat-in-dry matter, proteose-peptone nitrogen, vvhile the values for dry matter, salt-in-dry matter, protein, water soluble % nitrogen, % 12 TCA soluble nitrogen, % 5 PTA soluble nitrogen, casein nitrogen, total free fatty and amino acids, hardness values and sensory properties were signifıcantly influenced. it was determined that urea-PAGE electrophoreses of cheeses were different; p- and ası-casein were hydrolyzed at the highest level in the cheeses produced by adding protease. The PCA plots or HCA dendrograms of RP-HPLC peptide profile results indicated that the use of different enzymes and ripening period significantly influenced RP-HPLC peptide concentration and they were increased during ripening. Free fatty acid levels of the cheeses were different -except arachidic acid,- the highest îevel of free fatty acids were detected in palmitic, oleic, myristic and stearic acids. Mineral levels of cheeses decreased during ripening period, effect of enzyme application on these properties were found to be significant except magnesium and manganese levels. During ripening period sensory properties of cheeses decreased and the cheeses added with the highest level of protease and lipase enzymes received the lovvest sensory scores by ali panel members. During ripening, titratable acidity, dry matter, fat in dry matter, water soluble nitrogen, % 12 TCA soluble nitrogen, % 5 PTA soluble nitrogen, proteose-peptone nitrogen, total free fatty and amino acids, hardness values İncreased, pH value, salt in dry matter, casein nitrogen, P- ve