Belirsizliğe tahammülsüzlük ve bilişsel esneklik ile genel erteleme ve akademik erteleme arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigetion of the relationship between intolerance of uncertanity, cognitive flexibility, general procrastination and academic procrastination
Yazar: ALİMERT BALTA
Danışman: DR. ÖZLEM ŞAHİN
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik erteleme = Academic procrastination ; Belirsizliğe tahammülsüzlük = Intolerance of uncertainty ; Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Erteleme = Procrastination ; Genel erteleme = General procrastination ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırma belirsizliğe tahammülsüzlük ve bilişsel esneklik ile genel erteleme ve akademik erteleme arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada 18-54 yaş aralığında 203'ü kadın 203'ü erkek 406 kişi yer almaktadır. Araştırmada, Gönüllü Katılım Formu, Sosyodemografik Bilgi Formu, Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği, Bilişsel Esneklik Ölçeği, Genel Erteleme Ölçeği, Akademik Erteleme Ölçeği kullanılmıştır.
Ölçek puanlarının demografik değişkenler bakımından analiz etmek için bağımsız gruplar t testi ve ANOVA uygulanmıştır. Bu analiz sonuçlarına göre belirsizliğe tahammülsüzlük ile cinsiyet değişkeni arasında anlamlı bir farklılığın olmadığı bulunmuştur. Kadınların bilişsel esneklik düzeyi erkeklerden anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu, erkeklerin akademik ve genel erteleme düzeylerinin kadınlardan daha yüksek olduğu bulunmuştur. Eğitim düzeyi yüksek katılımcıların belirsizliğe tahammülsüzlük düzeylerinin eğitim seviyesi düşük katılımcılardan daha düşük olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Eğitim düzeyi yüksek katılımcıların, bilişsel esneklik düzeylerinin de yüksek olduğu; fakat genel ve akademik erteleme düzeylerinin düşük olduğu kaydedilmiştir. Araştırma değişkenlerine yönelik yapılan korelasyon analizi sonuçlarına göre, belirsizliğe tahammülsüzlük ile bilişsel esneklik arasında negatif ilişki vardır. Belirsizliğe tahammülsüzlük ile akademik ve genel erteleme arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Bilişsel esneklik ile akademik erteleme arasında negatif ilişki bulunmuş; ancak genel erteleme ile arasında herhangi bir ilişki bulunmamıştır. Çoklu Doğrusal Regresyon analiz bulgularına göre, bilişsel esneklik ve belirsizliğe tahammülsüzlüğün akademik erteleme ve genel erteleme için anlamlı bir yordayıcı olduğu ve akademik ve genel ertelemede bilişsel esnekliğin koruyucu faktör olduğu, belirsizliğe tahammülsüzlüğün ise risk faktörü olduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular literatürdeki diğer araştırma bulguları ile karşılaştırılıp, tartışılmıştır.

Abstract:
This research was figured out to examine the relationship between intolerance of uncertainty and cognitive flexibility, and between general procrastination and academic procrastination. There are 406 people in the study, 203 women and 203 men, these participants are in the 18-54 age range.  In the research; Voluntary Participation Form, Sociodemographic Information Form, Intolerance of Uncertainty Scale, Cognitive Flexibility Scale, General Procrastination Scale, and Academic Procrastination Scale were used.
Independent groups t-test and ANOVA were applied to analyse, the difference of scale scores in terms of demographic variables. According to the results of this analysis, it was found that there was no significant difference between intolerance of uncertainty and gender.  It was determined that women's cognitive flexibility level was significantly higher than men's, and men's academic and general procrastination levels were higher than women's. It was concluded that the level of intolerance to uncertainty of the participants with high education level was lower than the participants with low education level. It was noted that participants with a high level of education's cognitive flexibility levels were also high, but general and academic procrastination levels were low. According to the results of the correlation analysis for the research variables, a negative relationship was found between intolerance to uncertainty and cognitive flexibility. A positive relationship was found between intolerance of uncertainty and academic procrastination and general procrastination.  There was no negative relationship between cognitive flexibility and academic procrastination, and no relationship between general procrastination. According to the Multiple Linear Regression analysis findings, it was determined that cognitive flexibility and intolerance to uncertainty were significant predictors of academic procrastination and general procrastination, cognitive flexibility was a protective factor in academic and general procrastination, and intolerance to uncertainty was a risk factor. The findings were compared and discussed with other research findings in the literature.