Çocuklarda arayüz çürüklerinin teşhisinde kullanılan farklı yöntemlerin in vivo ve in vitro değerlendirilmesi
In vivo and in vitro evaluation of different detection methods for proximal caries lesion in children
Yazar: ELİF KANBEROĞLU
Danışman: PROF. DR. BETÜL KARGÜL
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş çürükleri = Dental caries ; Teşhis = Diagnosis ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence ; Çocuklar = Children ; İn vitro = In vitro ; İn vivo = In vivo

Özet:
Amaç: Araştırmanın amacı, çocuklarda süt azı ve sürekli birinci büyük azı dişlerinde arayüz çürüklerinin erken teşhisinde farklı ileri teşhis yöntemlerinin karşılaştırılmalı olarak incelenmesidir. Gereç ve Yöntem: Araştırmamızın in vivo bölümünde; 68 çocukta 231 süt azı ve 115 sürekli birinci büyük azı dişlerinde toplam 346 arayüz, ICDAS-II'ye göre çürüklü ve çürüksüz olmak üzere lazer floresans (LF) ve yakın kızılötesi transillüminasyon (Near-infrared transillumination, NILT) yöntemleri ile x3 büyütme kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırmamızın in vitro bölümde ise çekilmiş 73 sürekli küçük azı dişlerinin arayüzleri ICDAS-II'ye göre değerlendirildikten sonra radyografi, optik koherans tomografisi (OCT), LF ve NILT yöntemleri ile incelenmiştir. Ölçümler tamamlandıktan sonra dişlerin histolojik kesitleri alınarak ışık mikroskobu altında değerlendirilmiştir. Elde edilen verilerin istatistiksel analizinde MedCalc (Free Trial) programıyla duyarlılık, özgüllük, doğruluk ve ROC eğrisi altındaki alan hesaplanmış, SPSS 15 programıyla kappa değerleri ve sınıf içi korelasyon katsayısı bulunmuş, McNemar analizi yapılmıştır. Sonuçlar, p<0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Bulgular: Araştırmanın in vivo bölümünde, NILT için araştırmacılar arasındaki uyum mükemmel (κ:0,93), LF için iyi (κ:0,637) düzeylerde bulunmuştur. Hem süt hem sürekli azılar için LF (0,91/0,85), NILT (0,89/0,64) yönteminden daha yüksek duyarlılık göstermiştir. Araştırmanın in vitro bölümünde, OCT'de sürekli azılar için kesim değeri 346 μm bulunmuştur. OCT ile histolojik analiz (p:0,99) ve radyografi ile NILT (p:0,99) arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı bulunmuştur. Histolojik değerlendirmeye göre, görsel muayene (1) ve LF (1) en yüksek duyarlılık değerlerini göstermiştir. Sonuçlar: Araştırmamız; in vivo ve in vitro olarak değerlendirdiğimiz süt ve sürekli azı dişlerinde arayüz çürüklerinin erken teşhisinde LF, NILT ve OCT teknolojilerinin ilave yardımcı araç olarak kullanılabileceği göstermiştir.
Anahtar Sözcükler: arayüz çürükleri, erken çürük teşhisi, lazer floresans, optik koherens tomografi, yakın kızılötesi transillüminasyon

Abstract:
Aim: The aim of this study was to compare the different alternative detection methods in early diagnosis of proximal caries lesion in primary and permanent first molars. Materials and Methods: In vivo part of research; A total of 346 proximal surfaces in 231 primary and 115 first permanent molars in 68 children were evaluated using x3 magnification by caries and caries free with laser fluorescence(LF) and near-infrared transillumination(NILT) according to ICDAS-II. The proximal surfaces of 73 extracted permanent molars were examined by visual examination, radiography, optical coherence tomography(OCT), LF and NILT methods. After the measurements, histological sections were taken and evaluated under light microscope. In the statistical analysis, sensitivity, specificity, accuracy and area under the ROC curve were calculated with MedCalc(Free Trial) program, kappa values and intraclass correlation coefficient were found with SPSS 15 program and McNemar analysis was performed. The results were evaluated at p<0,05 significance level. Results: The agreement between the researchers for NILT was excellent(κ:0,93) and good for LF(κ:0,637). LF(0,91/0,85) showed higher sensitivity for both primary and permanent molars than NILT(0,89/0,64) method at the in vivo part of the study. In the in vitro part of the study, cut-off value for OCT was found to be 346 μm. The difference between OCT and histological analysis (p:0,99) and radiography and NILT(p:0,99) was not statistically significant. Visual examination(1) and LF(1) showed highest sensitivity values according to histological analysis. Conclusions: LF, NILT and OCT methods can be effective in detecting hidden proximal caries in primary and permanent molars.
Keywords: proximal caries, early caries diagnosis, laser fluorescence, optical coherence tomography, near infrared transillumination