Doğu Anadolu bölgesindeki doğal hafif ve normal agregalarla üretilen betonların fiziksel, mekanik ve ısı iletkenlik özelliklerinin belirlenmesi ile tarımsal yapılarda kullanılma olanakları üzerine bir araştırma
Determine some physical, mechanical and thermal conductivity properties of concretes produced with natural lightweight and normal aggregates in eastern Anatolia region and to investigate usage probabilities in agricultural buildings
Yazar: BAHAR KOCAMAN
Danışman: PROF.DR. MUSTAFA OKUROĞLU
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2000
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Agrega = Aggregate ; Basınç dayanımı = Compressive strength ; Beton = Concrete ; Fiziksel özellikler = Physical properties ; Hafif beton = Lightweight concrete ; Isı iletimi = Heat conduction ; Mekanik özellikler = Mechanical properties ; Sulama = Irrigation ; Tarımsal yapılar = Agricultural buildings

Özet:
ÖZET Bu çalışma, Doğu Anadolu Bölgesindeki doğal hafif agregalar ve bunlarla üretilen betonların bazı fiziksel ve mekanik özelliklerinin saptanması, normal agregayla üretilen betonlarla karşılaştırılması ve özellikle tarımsal yapılarda kullanılabilmesi olanaklarını araştırmak amacıyla yapılmıştır. Hafif beton üretiminde Van ili Erciş ilçesi, Kars ili Sarıkamış ilçesi ve Erzurum ili Pasinler ilçesi yöresinde ekonomik potansiyeli bulunan agrega ocaklarından sağlanan hafif agregalar kullanılmıştır. Araştırma konusu olan hafif ve normal agregaya, ilgili standartlardaki deneyler uygulanmış ve agrega özellikleri belirlenmiştir. Özellikleri saptanan agregalar ile çok çeşitli hafif betonlar yapılabileceği düşünülerek, uygulamada kullanılan farklı seçenekler oluşturulmuştur. Elde edilen hafif ve normal taze betonların birim ağırlıkları, içerdikleri hava miktarları ve işlenebilme özellikleri belirlenmiştir. Sertleşmiş beton özellikleri olarak ise hafif ve normal betonlar için 28 günlük basmç dayanımı, birim ağırlık ve ısı iletkenlik, donma-çözülme dayanıklılığı ile su emme değerleri saptanmıştır. Elde edilen sonuçlar, hafif agregalarla üretilen betonların normal agregalarla üretilen betonlardan daha düşük birim ağırlık ve ısı iletkenlik değerlerine sahip olduğunu, doğal ve granülometrisi ayarlanmış agregalarla üretilen betonlar arasında önemli farklılıklar bulunmadığını, hafif betonların yeterli basmç dayanımlarının ancak yüksek çimento dozajlarında elde edilebildiğini, donma-çözülme etkisinin hafif betonlarda basmç dayanımını artırdığım ve su emme değerlerinin ise hafif betonlarda yüksek olduğunu ortaya koymaktadır.Hafif beton yapımında kullanılan üç farklı agregadan Van-Erciş yöresi agregası ile üretilen betonlar en düşük birim ağırlık ve ısı iletkenlik değerleri göstermiş, bunları Erzurum-Pasinler ve Kars-Sankamış yöresi hafif agregası ile elde edilen betonlar izlemiştir. Sonuç olarak Doğu Anadolu Bölgesi'nde bol miktarda bulunan araştırma materyali hafif agregalann belirlenen özellikleri dikkate alınarak yöredeki tarımsal yapılarda hafif beton yapımında kullanılmalarının yararlı olabileceği kanısına varılmıştır.

Abstract:
SUMMARY This research was carried out to determine some physical and mechanical properties of concretes produced with natural lightweight aggregates in Eastern Anatolian Region, to compare with normal concrete, and to investigate usage probabilities especially in agricultural buildings. To produce lightweight concretes, lightweight aggregates were used from different sources with economical potential, located in Van-Erciş province, Kars-Sankamış province and Erzurum-Pasinler province. Aggregate tests were done in the related standards of lightweight and normal aggregates and the aggregate properties were determined. Different alternatives used in this study were formed with the consideration that various lightweight aggregate concretes could be produced with aggregates with certain properties.Unit weights, air contents and workability of available lightweight and normal fresh concretes were determined. As for hardened concrete properties, compressive strength of 28 days, unit weight and heat conductivity, freezing and thawing durability and water absorption values for lightweight and normal concretes, were determined. The results obtained have shown that concretes produced with lightweight aggregates has lower unit weight than that of normal aggregates, no significant differences were found between the concretes produced with natural and adjusted grading aggregates, enough compressive strength of lightweight concretes could be provided in only higher cement contents, the effects of freezing and thawing increased compressive in lightweight concretes and water absorption values was higher in lightweight concretes.Among the three different aggregates used to produce lightweight concrete, lower unit weight and heat conductivity were determined from the concrete produced with Van-Erciş aggregates and followed by Erzurum-Pasinler and Kars-Sankamış lightweight aggregates. In the light of these results, it can be said that lightweight aggregates, commonly found in Eastern Anatolia Region, can be used to construct agricultural buildings.