İktisadi büyüme ve dış ticaret bağlamında doğrudan yabancı yatırım: ECOWAS için analiz
Foreign direct investment in the context of economic growth and foreign trade: Analysis for ECOWAS
Yazar: MOUSSA CAMARA
Danışman: PROF. DR. YUSUF BAYRAKTUTAN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İkt. Gelişme ve Uluslararası İkt. Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Literatürde yaygın kabul gören görüş doğrudan yabancı yatırımların (DYY) ülkeye sermaye birikimi ve teknolojik gelişme getirdiği, bu sayede verimlilik artışıyla ülkenin rekabet gücünü arttırdığı yönündedir. Üretim kapasitesini ve maliyet yapısını geliştiren bir ülke, çıktılarını küresel pazara ihraç etme potansiyelini artırmaktadır. Ülke sınırları içerisinde üretim artışı ve dış dünyaya yapılan ihracat, milli gelirin artmasına katkı sağlamaktadır. Bu yüzden özellikle sermaye açığı bulunan ülkeler, sermaye stokunu geliştirmek için dış dünyadan yatırım çekmeye yönelmektedir. Yatırım yapacak olanlar, yatırımlarından kar sağlamak amacıyla hedefledikleri pazarlarda çeşitli özellikler aramaktadır.
Bu çalışma, DYY girişlerinin ekonomik büyüme ve dış ticarete olan pozitif etkisi söylemini, ekonomik ve sosyal birliği öngören Batı Afrika Devletleri Ekonomik Topluluğu (ECOWAS) üyesi ülkeler için araştırmayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda önce iktisadi büyüme, dış ticaret ve DYY ile ilgili kavramsal çerçeve açıklanmakta, ardından birliğe üye olan ülkeler ve genel ekonomik durumlarına değinilmektedir. Son bölümde, ECOWAS için 2000-2022 döneminde DYY'nin iktisadi büyüme ve dış ticarete olan etkisi panel veri analizi kullanılarak incelenmektedir. Elde edilen bulgular, DYY girişlerinde meydana gelen artışların ihracat ve ithalatı pozitif yönde, GSYH'yi ise negatif yönde etkilediğini göstermektedir.

Abstract:
The prevailing view in the literature suggests that foreign direct investments (FDI) bring capital accumulation and technological development to the host country, thereby enhancing its competitiveness through increased productivity. A country that improves its production capacity and cost structure increases its potential to export outputs to the global market. The increase in production and exports within the country leads to an increase in the national income. Consequently, countries with capital deficiencies are inclined to attract investment from the international arena to enhance their inadequate capital stock. Investors seeking to profit from their investments typically seek various attributes in the markets they target. 
This study aims to investigate the claim that FDI inflows have a positive effect on economic growth and foreign trade for the member countries of the Economic Community of West African States (ECOWAS), which envisions economic and social unity. In this context, the conceptual framework related to economic growth, foreign trade, and FDI is first explained, followed by an examination of the general economic conditions of ECOWAS member countries. In the final section, the impact of FDI on economic growth and foreign trade in ECOWAS for the period 2000-2022 is analyzed using panel data analysis. The findings indicate that increases in FDI inflows positively affect exports and imports, but negatively affect GDP.