Katma değerli (ev eksenli) ürün üretimi açısından kırsal kadınların yeri ve önemi: Hüyük ilçesi örneği
The place and importance of rural women in terms of value added product producti̇on: The case of Huyuk district
Yazar: KÜBRA NUR HACISEFEROĞULLARI
Danışman: PROF. DR. CENNET OĞUZ
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırmada, Konya ili Hüyük ilçesindeki tarım işletmelerinde kırsal kadınların ürettikleri katma değerli ürünler ve katma değerli ürün üretimini etkileyen faktörlerin araştırılması amaçlanmıştır. Ayrıca elde edilen faktörlerin analizi yapılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler, nüfusa göre tabakalı örnekleme metodu ile %90 güven aralığı ve %10 hata payına göre 67 işletmede anket yöntemiyle elde edilmiştir. Araştırma sonucunda, ev eksenli ürün üreten kadınların %64,18'inin 15-49 yaş aralığında olduğu, yaş ortalamasının 44,49 yıl, evli oranların oranının %94,03, ilkokul mezunu olanların oranının %52,24, en az bir tarımsal örgüte üye olanların oranının %34,33 ve Çiftçi Kayıt Sistemi'ne üye olanların oranının ise %64,18 olduğu belirlenmiştir. Hüyük İlçedeki kırsal kadınların katma değerli ürün olarak ekmek satanların oranı %50,95, salça satanların oranı %30,66, reçel satanların oranı %25,04 olarak bulunmuştur. Kadınların elde ettiği katma değer ortalama 3 987,90 TL olarak belirlenmiş ve gayri safi üretim değeri içerisindeki payı %20,63 olarak saptanmıştır. Bu payın %21 oranında olması bölgede kadınların katma değerli ürün üretiminin yoğun şekilde yapıldığını açıklamaktadır. Kırsal kadınların katma değerli ürün üretimini etkileyen faktörlere faktör analizi yapılarak 18 bağımsız değişkenden 4 değişken tespit edilerek, regresyon analizine dahil edilmiştir. Regresyon analizi sonucuna göre kadınların ürün üretme eğilimine yaş, eğitim durumu, medeni durum, kitle iletişim araçları kullanımı, özel ve kamu kuruluşlarıyla iletişim kurma, tarımsal teknoloji varlığı ve tarımsal bilgi varlığının istatistiksel olarak anlamlı olduğu bulunmuştur. Bölgedeki kırsal kadının kalkınması için yerel yönetimler, devlet ve değişik vakıflar kanalıyla mikro kredi imkanları sağlanarak üretimlerinin artırılıp çeşitlendirilmesi sağlanmalıdır. Ürettikleri ürünleri evlerde, pazarlarda ve küçük dükkanlarda faaliyet göstererek pazarlamaları, ayrıca kendilerine eğitim, kredi, pazarlama, kooperatifleşme ve danışmanlık desteklerinin verilmesi gereklidir.

Abstract:
In this research, it is aimed to investigate the value-added products produced by rural women in agricultural enterprises in the Hüyük district of Konya province and the factors affecting the production of value-added products. In addition, the analysis of the obtained factors was made. The data used in the research were obtained by the stratified sampling method according to the population and by the survey method in 67 enterprises according to the 90% confidence interval and 10% margin of error. As a result of the research, 64.18% of the women producing home-based products are between the ages of 15-49, the average age is 44.49 years, the rate of married people is 94.03%, the rate of primary school graduates is 52.24%, and they have at least one agricultural organization. It was determined that the rate of those who are members is 34.33% and the rate of those who are members of the Farmer Registration System is 64.18%. The rate of those who sell bread as a value-added product among rural women in Hüyük District is 50.95%, the rate of those who sell tomato paste is 30.66%, and the rate of those who sell jam is 25.04%. The added value obtained by women was found to be 3 987.90 TL on average and its share in the gross production value was determined as 20.63%. The fact that this share is 21% explains that women in the region are intensively producing value-added products. Factor analysis was performed on the factors affecting the production of value-added products by rural women, and 4 variables out of 18 independent variables were determined and included in the regression analysis. According to the results of the regression analysis, it was found that the tendency of women to produce products, age, education level, marital status, use of mass media, communication with private and public institutions, agricultural technology and agricultural knowledge were statistically significant. For the development of rural women in the region, micro-credit opportunities should be provided through local governments, the state and various foundations, and their production should be increased and diversified. It is necessary to market the products they produce by operating in homes, markets and small shops, as well as providing them with training, credit, marketing, cooperative and consultancy support.