Türkiye-ABD karşılıklı bağımlılık ilişkilerinin sektörel analizi
Turkey-USA sector analysis of mutual relationship addiction
Yazar: KEMAL DEDELİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PELİN YANTUR
Bahçeşehir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Küresel Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Karşılıklı bağımlılık = Interdependence ; Sektörel analiz = Sectoral analysis ; Sektörel dış ticaret = Sectoral foreign trade ; Ticari ilişkiler = Trade relations ; Türk-Amerikan ilişkileri = Turkish-American relations ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası ticaret = International trade ; İhracat = Export ; İthalat = Import

Özet:
Türkiye ile ABD ilişkileri incelendiği zaman, ikili ilişkilerin değişken bir seyir izlemesinin pek çok farklı etkisi olmuştur. Türkiye ekonomisi bu süreçte daima olumsuz etkilenmiş ve ABD ile yaşanan en ufak krizlerde bile etki altında kalmıştır. Bu çalışmada, Türkiye – ABD karşılıklı bağımlılık ilişkilerinin sektörel analizi ile yaşanan krizlerin Türkiye'ye olumsuz yansımaları araştırılmıştır.  Bu araştırmada veriler bağlamında ulusal ülke raporlarından elde edilen veriler birincil kaynak ve bilimsel çalışmalardan elde edilen veriler ise ikincil kaynak olarak kullanılmıştır.  Çalışmanın sınırlılıkları 1960- 2018 yılları arasında gerçekleşen Türkiye ve ABD arasındaki karşılıklı bağımlılık ilişkilerinin sektörel analizi bağlamında ulaşılan İthalat ve İhracat verileri ve yorumları olarak belirlenmiştir. Çalışma toplam altı ayrı başlıktan oluşmaktadır. İlk bölümde çalışmanın hazırlanma amacı ve yöntemini de bulunduran giriş bölümüne yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde konu ile ilgili kavramsal ve teorik bilgilere yer verilmiş olup karşılıklı bağımlılık, entegrasyon, karşılıklı bağımlılığın siyasi süreçleri, tarihsel arka plan ve literatür taraması üzerinde durulmuştur. Çalışmanın üçüncü bölümünde konu üzerine yapılan araştırmalar incelenerek ABD'nin dış ticaret politikası ve tarihsel sürecine yer verilmiştir. Çalışmanın dördüncü bölümünde Türkiye'de ki süreç ile ilgili geçmiş tarih incelenmiş ve yaşanan ticari gelişmeler adım adım verilmeye çalışılmıştır. Çalışmada 1960- 2018 yılları arasındaki Türkiye'nin tarımsal ithalatı üzerinde ABD tarımsal ithalat-ihracat, toplam ithalat-ihracat ve gıda ithalat-ihracat değerlerinin etkisi incelenerek, bu değişkenler üzerinde yöntem bakımından ilişkiler çok yönlü olarak ele alınmıştır. Çalışmada kullanılan değişkenler arasındaki  ilişkisel taramanın, vektör otoregresyon ve nedensellik yöntemleri bir arada ve ilgili değişkenler çerçevesinde kullanılarak analiz edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Karşılıklı Bağımlılık, Sektörel Analiz, İthalat, İhracat, Dış Ticaret

Abstract:
When examining US relations with Turkey, a variable trend of bilateral relations have been many different effect. Turkey's economy has remained always negative in this process and influence even in the slightest affected by the crisis with the United States. In this study, Turkey - Turkey experienced the negative repercussions of the US downturn with the sectoral analysis of the relationship of mutual dependence was investigated. In this research, data obtained from national country reports were used as primary sources and data from scientific studies were used as secondary sources. Limitations of the study between 1960 and 2018 occurred while Turkey reached Import and Export data in the context of the sectoral analysis of the interdependence relationship between the United States and has been identified as comments. The study consists of a total of six titles. In the first part, there is an introduction part, which includes the purpose and method of preparation of the study. In the second part of the study, conceptual and theoretical information about the subject is given and it is focused on interdependence, integration, political processes of interdependence, historical background and literature review. In the third part of the study, the foreign trade policy and historical process of the USA is examined by examining the researches on the subject. In the fourth part of the study examined historical dates related processes experienced commercial developments in Turkey and aimed to give step by step. Work in 1960 on Turkey's agricultural imports between 2018 US agricultural import-export, import-export and food examined the effect of total import-export value, the relationship of these variables are taken very versatile in terms of the method as discussed above. The relational screening between variables used in the study was analyzed using vector autoregression and causality methods together and within the framework of related variables.

Keywords: Mutual Addıctıon, Agrıculture And Farming, Servıce Industry, The Industry Sector, Import Export