Çevrimiçi derslerde öz düzenlemeli öğrenmeyi geliştirme modeli önerisi
Towards a model for developing self regulated learning in online courses
Yazar: GÜNEŞ AKÇA
Danışman: DOÇ. DR. ÖZCAN ERKAN AKGÜN
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Sanal eğitim = Virtual education ; Çevrimiçi = Online ; Çevrimiçi eğitim = Online education ; Öz düzenlemeli öğrenme = Self regulated learning ; Öğrenme stilleri = Learning styles ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods

Özet:
Bu çalışmada, açık ve uzaktan öğrenme sürecinde öğrencilerin öğrenme başarısını etkileyen önde gelen değişkenlerden öz düzenlemeli öğrenmeye yönelik becerilerin geliştirilmesine-iyileştirilmesine yönelik bir model önerisi geliştirilmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda, geliştirilen model önerisine dayalı olarak bir derse eklenecek görevler-etkinlikler belirlenmiş ve bunların öğrencilerin öz düzenlemeli öğrenme becerileri ve başarıları üzerindeki etkisi uygulamaya dayalı olarak incelenmiştir. Araştırma, tasarım geliştirme araştırması modelinde yürütülmüştür. Öz düzenlemeli öğrenme becerilerini geliştirmeye yönelik hazırlanan model önerisinde yer alan görev ve etkinlikler, bir üniversitenin lisans düzeyindeki öğrencilerinin genel seçmeli olarak aldığı eş zamanlı olmayan çevrimiçi bir derste 14 hafta boyunca uygulanmıştır. Bu süre zarfında, öğrencilerden nitel ve nicel veriler toplanmıştır. Öz düzenlemeli öğrenme becerilerinin ölçülmesinde MSLQ öntest ve sontest olarak kullanılmıştır. Öntest ve sontest arası değişimler bağımlı örneklem t-testi ile analiz edilmiştir. Öğrencilerin; dönem boyunca verilen görevlerin yapılma durumu ve belirledikleri hedef türlerine göre öz düzenlemeli öğrenme becerilerinin değişimlerinin incelenmesi için ANCOVA kullanılmıştır. Model önerisinde yer alan görev ve etkinliklerin akademik başarıyı yordama durumunu incelemek için regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Toplanan nitel veriler kodlanarak temalar oluşturulmuştur. Araştırmanın sonuçları, hazırlanan model önerisinde yer alan görev ve etkinliklerin öz düzenlemeli öğrenme becerileri alt faktörlerinden düzenleme, öz yeterlik, görev değeri, sınav kaygısı, üstbilişsel strateji kullanımı ve eleştirel düşünme üzerinde olumlu yönde ve anlamlı etkisi olduğunu göstermektedir. Önerilen model kapsamında, öz düzenleme becerisini geliştirme amaçlı görev ve etkinliklerden haftalık plan yapma, haftalık değerlendirme yapma ve haftalık not tutma görevlerini düzenli bir biçimde gerçekleştirmek, öğrencilerin ders başarısını anlamlı olarak yordamaktadır. Bu sonuçlar dikkate alındığında, model önerisinin üniversite öğrencilerinin eş zamanlı olmayan çevrimiçi bir derste öz düzenlemeli öğrenme becerilerini geliştirmeye ve ders başarısına katkısı olduğu söylenebilir. Bununla birlikte modelin yeterince etkili olmayan, ele alınması ve iyileştirilmesi gereken yönleri de bulunmaktadır. Akran iş birliği ve yardım arama becerilerini geliştirme konusunda model etkili olamamıştır. Model önerisinin, çevrimiçi derslerin tasarımında öğrenenlerin öz düzenlemeli öğrenme becerilerinin geliştirilmesi hedeflendiğinde kullanılması, yeni bulgulara dayalı olarak modelin geliştirilmeye devam edilmesi önerilmektedir.

Abstract:
In this study, the development of a model proposal for the development and improvement of self-regulated learning skills, which is one of the leading variables affecting the learning success of students in the open and distance learning process, is discussed. In this sense, tasks and activities to be added to a lesson were determined based on the developed model proposal, and the effects of these on students' self-regulated learning skills and achievements were examined based on practice. The research was conducted within the scope of the design development research model. The tasks and activities included in the model proposal prepared to develop self-regulated learning skills were applied for 14 weeks in an asynchronous online course in the general elective category that undergraduate students can take. Within the scope of the study, qualitative and quantitative data were collected from the students. MSLQ was used as a pre-test and a post-test to measure self-regulation skills. Differences between pretest and posttest were analyzed with a dependent sample t-test. ANCOVA was used to examine the changes in the self-regulated learning skills of the students according to the status of the tasks given during the term and the types of goals they set. Regression analysis was carried out to examine the predictive status of the tasks and activities in the model proposal on academic achievement. The themes were formed by coding the collected qualitative data. The results of the research show that the tasks and activities in the prepared model proposal have a positive and significant effect on regulation, self-efficacy, task value, test anxiety, use of metacognitive strategy and critical thinking, which are among the sub-factors of self-regulated learning skills. Within the scope of the proposed model, performing weekly planning, weekly evaluation, and weekly note-taking tasks, which are among the tasks and activities aimed at improving self-regulation skills, significantly predict the course success of the students. Considering these results, it can be said that the model proposal contributes to the development of self-regulation skills and course success of university students in an asynchronous online course. Nevertheless, there are aspects of the model that are not effective enough and need to be addressed and improved. The model was not effective in developing peer cooperation and help-seeking skills. It is recommended that the model proposal be used when it is aimed to develop the self-regulation skills of the learners in the design of online courses, and the model should continue to be developed based on new findings.