Beyşehir Gölü'nün Doğu kesiminde jeomorfolojik birimler üzerinde arazi kullanımı
Land use on geomorphological units in the East side of Lake Beysehir
Yazar: GÜLHAN AYDIN
Danışman: DOÇ. DR. RECEP BOZYİĞİT
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Coğrafya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Arazi kullanımı = Land use ; Beyşehir Gölü = Beyşehir Lake ; Coğrafya = Geography ; Jeomorfoloji = Geomorphology ; Jeomorfolojik özellikler = Geomorphological properties

Özet:
Beyşehir Gölü'nün doğu kesimi farklı jeomorfolojik birimleri barındırmasının yanı sıra arazi kullanımı açısından çeşitlilik göstermektedir. Sahanın jeomorfolojik özellikleri ile arazi kullanımı arasında sıkı bir bağ bulunmaktadır. Bu açıdan çalışmada; 1987-2018 yılları arasında Beyşehir Gölü'nün doğu kesimindeki jeomorfolojik birimler üzerinde arazi kullanımını etkileyen süreçler ve bu süreçlerin sonuçlarını ortaya koymak hedeflenmiştir. 
Söz konusu sahanın 1987, 1990 ve 2018 yıllarında arazi kullanımında meydana gelen değişim, Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ve Uzaktan Algılama (UA) teknikleri kullanılarak değerlendirilmiştir.
Beyşehir Gölü'nün doğu kesimindeki arazi kullanımında en büyük değişiklik sulu tarım alanlarındaki artıştır. Bunda Kıreli Sulama Projesi'nin etkili olduğu tespit edilmiştir. Sulu tarım arazilerinin genel oranı %3'ten %11'e yükselmiştir. Sulu tarım arazilerinin en fazla yer tuttuğu jeomorfolojik birim kıyı ovasıdır. Kıyı ovasında (1121-1150 m), sulu tarım arazisi %53,3'lük bir orana sahiptir. Sulu tarım alanlarındaki artışa paralel olarak orman, kuru tarım ve yerleşim alanlarında artış görülmektedir. Buna karşılık karışık tarım alanları, meyve bahçeleri, çıplak kaya, seyrek bitki örtüsü ve mera alanlarında ise azalma dikkat çekmektedir.
Araştırma sahasındaki arazi kullanımında sulu tarım arazilerinin artışı ekonomik gelir düzeyinin yükselmesine yol açsa da yanlış metotlar erozyon ve su kirliliğinin ortaya çıkmasına sebep olmuştur. 
Sonuç olarak yanlış arazi kullanımının engellenmesi, su kaynaklarının doğru kullanılması, su ve toprak kaynaklarını kirletici unsurların kontrol altına alınması ve yörede yaşayan halkın bu konuda bilinçlendirilmesi ekosistemin sürdürülebilirliği açısından oldukça önemlidir.

Anahtar Kelimeler: Beyşehir Gölü, Arazi kullanımı, Jeomorfolojik birimler, Sulu tarım

Abstract:
The eastern part of Lake Beyşehir has different geomorphological units, as well as diversity in land use. The geomorphological properties of the site and land use have a tight connection. In this respect, the study was aimed at showing the results of the processes affecting land use on geomorphological units in the eastern part of Lake Beyşehir between 1987-2018.
The change in land use in 1987, 1990 and 2018 of the site was evaluated using Geographic Information Systems (GIS) and Remote Sensing (RS) techniques.
The largest change in land use in the eastern part of Lake Beyşehir is the increase in aqueous agricultural areas. In this case, it has been determined that the Kıreli Irrigation Project is effective. The general proportion of aqueous farmland has increased from 3% to 11%. The geomorphological unit, where the water farmland holds the most space, is the coastal plain. In the coastal plain (1121-1150 m), the aqueous farmland has a 53.3% ratio. In parallel with the increase in aqueous agricultural areas, there is an increase in forest, dry agriculture and residential areas. However, the reduction in mixed farmland, orchards, bare rock, rare vegetation and pasture field draws attention.
While the increase in aqueous farmland in land use in the research site has led to an increase in economic income, the wrong methods have led to erosion and water pollution.
As a result, the prevention of false land use, correct use of water resources, control of pollutant elements of water and soil sources, and awareness of the local population is crucial to the sustainability of the ecosystem.

Keywords: Lake Beyşehir, Land use, Geomorphological units, Aqueous agriculture