Pankreas duktal adenokarsinomlarındatümör tomurcuklanmasının histopatolojik veklinik parametrelerle karşılaştırılması
Comparison of tumor budding with histopathologic and clinical parameters in pancreas ductal adenocarcinomas
Yazar: ÖZGE KOCAMAN
Danışman: DOÇ. DR. MÜVEDDET BANU YILMAZ ÖZGÜVEN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Patoloji = Pathology

Özet:
AMAÇ: Pankreas duktal adenokarsinom (PDAK) insidansı tüm dünyada artış göstermektedir. Yapılan çalışmalarda bireysel tedavi yaklaşımını yönlendirmek için kullanabilecek güçlü, bağımsız ve tekrar edilebilir prognostik faktörlerin önemi vurgulanmıştır. Çalışmamızda pankreas duktal adenokarsinomlarında prognoz, tümör alt tipi, histolojik grade, lokal invazyon, lenfovasküler invazyon, perinöral invazyon, lenf nodu metastazı varlığı, TNM evresi gibi belirteçler ile tümör tomurcuklanması arasında korelasyon varlığını araştırmak amaçlanmıştır.
MATERYAL VE METOD: Bu çalışmada 2008 – 2018 yılları arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şişli Hamidiye Etfal Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Patoloji Anabilim Dalına ulaşan 162 adet Whipple operasyonu ve distal pankreatektomi materyallerinden pankreas duktal adenokarsinom tanısı almış 62 adet olgu çalışmaya dahil edilmiştir. Vakaların klinikopatolojik özellikleri incelendikten sonra tüm tümör lamları Nikon Eclipse Ni-U ışık mikroskopu ile tümör tomurcuklanması ve diğer histopatolojik parametreler açısından değerlendirilmiştir. Bu histopatolojik parametreler tümör yerleşim yeri, tümör alt tipi, histolojik grade, lokal invazyon, lenfovasküler invazyon, perinöral invazyon, lenf nodu metastazı varlığı, TNM evresidir.
BULGULAR: Vakaların % 59,7'si erkek, % 40,3'ü kadın olup yaş ortalaması 64,4'tü. % 17,7'si distal pankreas, % 53,3 pankreas başı, % 29'u pankreas korpus yerleşimli idi. Tümör evresi açısından %14,5'i T1, % 38.7'si T3 ve çoğunluğu (% 46.7) T2 olarak bulundu. Lenfatik ve vasküler invazyon görülme oranları sırasıyla; % 66,1 ve % 77,4 idi.  Perinöral invazyon % 90,3 gibi büyük bir oranda görüldü. 62 hastanın 32'sinde TT: 3, 25'inde TT: 2, 5'inde ise TT: 1 tümör tomurcuklanması mevcuttu. Tomurcuk olmayan tümör görülmedi. Hastaların metastatik lenf nodu sayıları incelendiğinde TT: 1 grubunda yer alanların oranı, TT: 2 ve TT: 3 grubunda yer alanların oranlarından daha düşük olduğu gözlendi.  Hastalıksız sağkalım süresi 14,2 ay, genel sağkalım süresi 24.7 ay olarak bulundu. TT: 1 grubunda yer alan hastaların hastalıksız sağkalım sürelerinin, TT: 2 ve TT: 3 grubunda yer alanların hastalıksız sağkalım sürelerine göre daha yüksek olduğu belirlendi.
SONUÇ: Çalışmamız PDAK'da tümör tomurcuklanma derecesi arttıkça hastalıksız ve genel sağkalım sürelerinde kısalma olduğunu göstermektedir. Ek geniş kapsamlı çalışmalar ile yüksek tümör tomurcuklanmasının negatif prognostik belirteç olduğunun kanıtlanması gerekmektedir.

Anahtar kelimeler: Tümör tomurcuklanması, pankreas, duktal adenokarsinom.

Abstract:
AIM: The incidence of pancreatic ductal adenocarcinoma is increasing worldwide. Studies have emphasized the importance of strong, independent and reproducible prognostic factors that can be used to guide the individual treatment approach. In this study, we aimed to investigate the correlation between tumor budding and prognosis, tumor subtype, histologic grade, local invasion, lymphovascular invasion, presence of perineural invasion, lymph node metastasis and TNM stage in pancreatic ductal adenocarcinomas.
MATERIALS AND METHODS: Between 2008 and 2018, there were 162 Whipple operations and distal pancreatectomy materials were examined in the Pathology Department of Health Sciences University Şişli Hamidiye Etfal Education and Research Center. In this study, 62 cases with pancreatic ductal adenocarcinoma were included in the study. After examining the clinicopathological features of the cases, all tumor slides were evaluated for tumor budding and other histopathological parameters with Nikon Eclipse Ni-U light microscope.  These histopathological parameters are tumor location, tumor subtype, histologic grade, local invasion, lymphovascular invasion, perineural invasion, presence of lymph node metastasis and TNM stage.
RESULTS: 59.7% of the cases were male, 40.3% were female and the mean age was 64.4. Distal pancreas was found in 17.7%, pancreas head in 53.3% and corpus in 29% of the pancreas. In terms of tumor stage, 14.5% were T1, 38.7% were T3 and the majority (46.7%) were T2. The rates of lymphatic and vascular invasion were as follows; 66.1% and 77.4%.  The rate of perineural invasion was 90.3%. Of 62 patients, 32 had TT: 3, 25 had TT: 2, and 5 had TT: 1 tumor budding. No tumor without budding was observed. When the number of metastatic lymph nodes were examined, it was observed that the ratio of those in TT: 1 group was lower than those in TT: 2 and TT: 3 groups. Disease-free survival was 14.2 months and overall survival was 24.7 months. The disease-free survival time of the patients in the TT: 1 group was higher than that of the patients in the TT: 2 and TT: 3 groups.
CONCLUSION: Our study shows that disease-free and overall survival decreases with increasing tumor budding grade in Pancreatic ductal adenocarcinoma. Additional comprehensive studies need to prove that high tumor budding is a negative prognostic marker.
Key words: Tumor budding, pancreas, ductal adenocarcinoma.