Sınıf öğretmenlerinin ilkokula hazırlık bağlamında okul öncesi eğitimden beklentileri ve bu beklentilerin okul öncesi öğretmenleri tarafından değerlendirilmesi
Primary school teachers' expectations from preschool education in the context of primary school readiness and evaluation of these expectations by preschool teachers
Yazar: NURDAN İPEK AKUŞ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZKAN ÇELİK
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Okul öncesi eğitimin çocukların hazır bulunuşluklarını desteklediği buna bağlı olarak da okul öncesi eğitimi alan çocukların almayan çocuklara oranla birinci sınıfa daha hazır oldukları bilinmektedir. Bu açıdan bakıldığında okul öncesi eğitimi bilgi, beceri ve sosyal gelişim açısından çocukları ilkokula hazırlayan bir süreci işaret etmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, sınıf öğretmenlerinin ilkokula hazırlık sürecinde okul öncesi eğitimden beklentilerini belirlemek ve bu beklentilerin okul öncesi öğretmenleri tarafından nasıl değerlendirildiğini incelemektir. Çalışma 2022-2023 yılı bahar döneminde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı devlet okullarında çalışmakta olan 21 sınıf öğretmeni ve 21 okul öncesi öğretmeni ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada nitel araştırma türlerinden olan durum çalışması yönteminden yararlanılmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilmiş olan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Formda öğretmenlerin görüşlerini almaya ve demografik özellikleri belirlemeye yönelik sorular yer almıştır. Çalışmada, sınıf öğretmenleri ve okul öncesi öğretmenleri ile yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Çalışma sonucunda sınıf öğretmenlerinin okul öncesi eğitimle ilgili görüşlerinde sınıf disiplini sağlama, okula hazırlık, yaşına uygun etkinlikler içerme, akran uyumu, okul kültürüne uyum ve psikomotor gelişim konularının öne çıktığı görülmüştür. Sınıf öğretmenleri ile ilgili bulgular genel olarak değerlendirildiğinde, okul öncesi eğitimin ilkokula hazırlık açısından büyük ölçüde olumlu kabul edildiği, ancak öğretim sürecinde bazı dikkat edilmesi gereken noktaların olduğu anlaşılmaktadır. Okul öncesi eğitimi öğretmenlerinin sınıf öğretmenlerinin beklentilerine yönelik bulgular değerlendirildiğinde ise, okul öncesi eğitimin zorunlu olması gerektiği düşünülmektedir. Okul öncesi eğitimde yer alan akademik beceriler yerine (gelişim alanlarına yönelik) daha çok davranışsal becerilere yer verilmesi gerektiğini ifade etmişlerdir. Okul öncesi dönemde temel düzeyde verilen rakam ve ses öğretiminin çocukların hazır bulunuşlukları üzerinde önemli etkisinin olduğu vurgulanmıştır. Okul öncesi eğitimde harf öğretimine yer verilmemesi gerektiği, yapılan harf öğretimi çalışmalarının ilköğretime olumsuz yansıyacağı ve sınıf öğretmenlerinin işini zorlaştıracağı saptanmıştır. Okul öncesi öğretmenleri, psiko motor etkinliklerin çocukların el kaslarını güçlendirdiğini ve ince motor becerilerini geliştirdiğini düşünmektedirler. Okul öncesi eğitimde yapılan kalem tutma çalışmalarının doğru ve etkili bir şekilde kazandırılması vurgulanmaktadır. Okul öncesi dönemde oyunun en etkili öğrenme aracı olduğu ve ders içeriklerinde oyunun amacına, önemine ve öğretilen kavramlara yer verildiği belirtilmektedir. Bunun yanında okul öncesi öğretmenleri, okul öncesi eğitimde sınıf dışı etkinliklerin önemini ve sınıf dışı etkinliklerin öğrencilerin çok yönlü gelişimine katkı sağladığını vurgulamaktadır.
Anahtar kelimeler: ilkokula hazırlık, okul öncesi eğitim, okul öncesi öğretmeni, sınıf öğretmeni

Abstract:
It is known that preschool education supports children's readiness, that children who receive preschool education are more ready for the first grade than children who do not receive preschool education, and that it contributes positively to all areas of development. From this perspective, preschool education represents a process that prepares children for primary school in terms of knowledge, skills, and social development. In this context, the aim of the research is to determine the expectations of primary school teachers regarding preschool education in the preparation process for primary school and to examine how these expectations are evaluated by preschool teachers. The research was conducted during the spring semester of the 2022-2023 academic year with 21 primary school teachers and 21 preschool teachers working in public schools affiliated with the Ministry of National Education. The study utilized the case study method, which is a type of qualitative research. A semi-structured interview form developed by the researcher was used as the data collection tool. The form included questions aimed at gathering teachers' opinions as well as questions to determine their demographic characteristics. Face-to-face interviews were conducted with primary school teachers and preschool teachers. The data obtained were analyzed using the content analysis method. As a result of the research, it was found that primary school teachers' views on preschool education highlighted issues such as maintaining classroom discipline, school readiness, age-appropriate activities, peer compatibility, adaptation to school culture, and psychomotor development. When evaluating the findings regarding the expectations of primary school teachers from preschool teachers, it is considered that preschool education should be mandatory. They state that more emphasis should be placed on behavioral skills (related to developmental areas) rather than academic skills in preschool education. It has been emphasized that basic number and sound teaching given in the preschool period has a significant impact on children's readiness. It has been found that letter teaching should not be included in preschool education, as such practices would negatively affect primary education and complicate the work of primary school teachers. Preschool teachers think that psychomotor activities strengthen children's hand muscles and develop fine motor skills. The importance of teaching correct and effective pencil holding skills in preschool education is emphasized. It is stated that play is the most effective learning tool in preschool period and the purpose and importance of play and the concepts taught are included in the course content. Additionally, preschool teachers emphasize the importance of outdoor activities in preschool education and the contribution of these activities to the holistic development of students.

Keywords: primary school readiness, preschool education, preschool teacher, primary school teacher.