Hipertansiyon tanısı alan adolesanlarda uyku kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of sleep quality in adolescents diagnosed with hypertension
Yazar: MİRAÇ BURAK KABUKCUOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE TOPAL
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Hipertansiyon = Hypertension ; Pittsburg uyku kalitesi ölçeği = Pittsburg sleep quality index

Özet:
Amaç : Bu araştırmanın amacı Hipertansiyon tanısı alan adolesanlarda uyku kalitesinin değerlendirilmesi ve sonuçların aynı yaş grubundaki normotansif sağlıklı adolesanlar ile karşılaştırılmasıdır.
Yöntem : Gözlemsel vaka-kontrol çalışması olarak tasarlanan bu araştırmaya; Şubat 2023 – Ağustos 2023 tarihleri arasında Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Nefroloji ve Genel Pediatri Polikliniklerine başvuran ve 13-18 yaş arasında (adolesan yaş grubunda) yer alan toplam 160 çocuk dahil edildi. Araştırmanın vaka grubunu esansiyel hipertansiyon tanısı alan 80 adolesan hasta, kontrol grubunu ise sağlıklı ve gönüllü 80 adolesan birey oluşturdu. Yüz yüze görüşme yöntemi ile yapılan araştırmada katılımcılara, klinik ve sosyodemografik veri formu ile uyku kalitesinin belirlenmesi için Türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışması yapılmış olan Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) ölçeği uygulandı. İstatistiksel analizler, IBM® SPSS® 26 (SPSS Inc., Chicago, Illinois, ABD) yazılımı ile yapıldı. Veri ve testlerin değerlendirilmesinde istatistiksel anlamlılık düzeyi p ≤ 0,05 kabul edildi.
Bulgular : Araştırmaya katılan toplam 160 katılımcının %35'i (n=56) kız, %65'i (n=104) erkekti. Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) toplam skoru vaka grubunda ortalama 6,225 (±1,090), kontrol grubunda ortalama 4,287 (±1,264) olarak tespit edildi ve gruplar arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (p=0,001). Benzer şekilde vaka grubundaki katılımcıların %72,5'inin (n=58),  kontrol grubundakilerin ise %15'inin (n=12) PUKİ toplam skorunun 5'in üzerinde olduğu (kötü uyku kalitesi) saptandı. Uyku kalitesi açısından da gruplar arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p=0,001).
Sonuç : Hipertansiyon tanısı alan adolesanlarda global PUKİ skoru ve bileşenlerinin daha yüksek olduğu ve hipertansiyonun kötü uyku kalitesi ile ilişkili olduğu sonucuna varıldı.
Anahtar Kelimeler : Hipertansiyon, uyku kalitesi, adolesanlar

Abstract:
Objective : The aim of this study is to evaluate the sleep quality in adolescents diagnosed with Hypertension and compare the results with normotensive and healthy adolescents in the same group of age.
Methods : A total of 160 children between the ages of 13-18 (adolescents) who applied to Pediatric Nephrology and General Pediatrics Polyclinics of Muğla Training and Research Hospital between February 2023 and August 2023 were included in this observational case-control study. The case group consisted of 80 adolescent patients diagnosed with essential hypertension and the control group consisted of 80 healthy and volunteer adolescent individuals. In this study where face-to-face interview method was used, to determine sleep quality; the participants were administered the clinical and sociodemographic data form and the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) scale, for which validity and reliability studies were conducted in Turkish. Statistical analyzes were performed with IBM® SPSS® 26 (SPSS Inc., Chicago, Illinois, USA) software. The statistical significance level was accepted as p ≤ 0,05 for evaluation of data and tests.
Results : 35% of the total participants included in the study were female (n=56) and 65% were male (n=104). The average Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) global score was found 6.225 (±1.090) in the case group and 4.287 (±1.264) in the control group. The difference between two groups was statistically significant (p = 0.001). Similarly; global PSQI score was above 5 (poor sleep quality) at 72.5% of the participants (n=58) in the case group and 15% of the participants (n=12) in the control group. İn terms of sleep quality; the difference between two groups was also statistically significant (p=0.001).
Conclusion : It was concluded that the global PSQI score and its components were higher in adolescents diagnosed with hypertension and poor sleep quality was associated with hypertension.
Key Words : Hypertension, sleep quality, adolescents