Üniversite öğrencilerinin sosyal kaygı, sosyal destek ve problem çözme yaklaşımları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Analysis of relationship between universty students' social anxiety,social support and problem solving approach
Yazar: ÖNDER BALTACI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERDAL HAMARTA
Selçuk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Problem çözme = Problem solving ; Sosyal destek = Social support ; Sosyal kaygı = Social anxiety ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmanın amacı üniversite öğrencilerinin sosyal kaygı, sosyal destek ve problem çözme yaklaşımları arasındaki ilişkiyi belirlemeye yönelik olup, sosyal destek ve problem çözme yaklaşımlarının sosyal kaygı puanlarını anlamlı düzeyde yordayıp yordamadığını belirlemektir.Araştırma genel tarama modeline uygun olarak yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma evreni Selçuk Üniversitesi ile Ahi Evran Üniversitesinin öğrencilerinden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemi 2009-2010 eğitim-öğretim yılında Selçuk Üniversitesi'nin Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi, Teknik Eğitim Fakültesi ve Mesleki Eğitim Fakültesi; Ahi Evran Üniversitesi'nin Eğitim Fakültesi ve Fen edebiyat Fakültesinin çeşitli bölümlerinde öğrenim görmekte olan 1., 2., 3. ve 4. sınıf öğrencileri arasından tesadüfi örnekleme yoluyla seçilmiştir. Araştırma örneklemi 506'sı kız ve 305'i erkek olmak üzere toplam 811 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmada; sosyal kaygı düzeyini belirlemek için ?Sosyal Kaygı Ölçeği?, algılanan sosyal destek düzeyini belirlemek amacıyla ?Algılanan Sosyal Destek Ölçeği?, problem çözme düzeylerini belirlemek için ?Problem Çözme Envanteri? ve öğrencilerin cinsiyeti, sınıfı ve anne baba tutumu ile ilgili bilgilerini belirleyebilmek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan ?Kişisel Bilgi Formu? kullanılmıştır. Verilerin analizinde t testi, varyans analizi, tukey testi, pearson momentler çarpım korelasyon tekniği ve hiyerarşik regresyon analizi kullanılmıştır.Araştırma sonucunda kız ve erkek öğrencilerin sosyal kaygı (sosyal kaçınma, kritize edilme kaygısı ve değersizlik duygusu) düzeyleri farklılık göstermemektedir. Üniversite 2. sınıf öğrencilerinin sosyal kaygı alt boyutları olan sosyal kaçınma ve değersizlik duygusu düzeyleri 3. sınıf ve 4. sınıf öğrencilerine göre yüksektir. Üniversite 1. sınıf ve 2. sınıf öğrencilerinin sosyal kaygı alt boyutu olan kritize edilme kaygısı düzeyi 3. sınıf öğrencilerine göre daha yüksektir.Araştırmanın diğer bir bulgusunda da demokratik anne baba tutumuna sahip üniversite öğrencilerinin sosyal kaygı alt boyutlarından olan sosyal kaçınma ve değersizlik duygusu düzeyleri ilgisiz, koruyucu ve tutarsız anne baba tutumuna sahip öğrencilerden daha düşük olduğu bulunmuştur. Otoriter anne baba tutumuna sahip üniversite öğrencilerin sosyal kaygı alt boyutları olan kritize edilme kaygısı ve değersizlik duygusu düzeyleri ilgisiz anne baba tutumuna sahip öğrencilerden daha düşüktür. Demokratik anne baba tutumuna sahip öğrencilerin sosyal kaygı alt boyutu olan kritize edilme kaygısı düzeyler ilgisiz ve koruyucu anne baba tutumuna sahip öğrencilerden daha düşüktür.Sosyal kaygının sosyal kaçınma, kritize edilme ve değersizlik duygusu ile aile, arkadaş ve öğretmenden algılanan sosyal destek arasında negatif yönlü anlamlı düzeyde ilişki vardır. Sosyal kaygının sosyal kaçınma, kritize edilme ve değersizlik duygusu ile problem çözme yaklaşımları arasındaki ilişkiler incelendiğinde sosyal kaygının tüm alt boyutları ile problem çözme yaklaşımları arasında pozitif yönlü anlamlı düzeyde ilişki vardır.Üniversite öğrencilerinin algıladıkları sosyal desteğin aile, arkadaş ve öğretmen alt boyutları sosyal kaygının sosyal kaçınma alt boyutunu, aile ve arkadaş alt boyutları kritize edilme kaygısı alt boyutunu ve aile, arkadaş ve öğretmen alt boyutu ise değersizlik duygusu alt boyutunu anlamlı düzeyde yordamaktadır. Problem çözme yaklaşımı sosyal destekle birlikte problem çözme yaklaşımlarından kendine güvenli yaklaşım sosyal kaçınma boyutunu; aceleci, düşünen ve kendine güvenli yaklaşım kritize edilme kaygısı boyutunu; aceleci, kaçıngan, kendine güvenli ve planlı yaklaşım değersizlik duygusu boyutunu anlamlı düzeyde yordamaktadır.

Abstract:
The aim of this study is to determine the relationship between university students? social anxiety, social support and problem-solving approach and whether the social support and problem-solving approach predict social anxiety scores significantly.The research was conducted according to general screening model. The study group consists of Selçuk and Ahi Evran University students. The sample of the study were selected through random sampling from 1st, 2nd, 3rd and 4 grade university students attending Selçuk University, Ahmet Keleşoğlu Faculty of Education, Faculty of Technical Education and Vocational Training School; Ahi Evran University's Faculty of Education and from students in various department in Science and Literature Faculty in 2009-2010 academic year. The sample comprises a total of 811 university students; 506 girls and 305 boys. In the study; to determine the social anxiety levels "Social Anxiety Scale", in order to determine perceived social support level "Perceived Social Support Scale", to determine the problem-solving level "Problem Solving Inventory? and to determine students' gender, class and parental attitudes" Personal Information Form" prepared by the researcher were used. By analysis of data t test, variance analysis, Tukey test, Pearson product moment correlation technique and hierarchical regression analysis was used.As a result of the research, boys and girls students? social anxiety levels do not vary (social avoidance, being criticized anxiety and feelings of worthlessness). 2nd grade university students? social avoidance and feelings of worthlessness, which are sub-scales of social anxiety, level are higher than 3rd and 4th grade students. 1st and 2nd grade university students? being criticized anxiety level are higher than 3rd grade university students. In another findings of the study, it was found that students who have democratic parental attitudes have lower social avoidance and feelings of worthlessness levels than students' who have irrelevant, protective and inconsistent parental attitudes. University students who have authoritarian parents have lower being criticized anxiety levels and feelings of worthlessness than the students who have indifferent parental attitude. Students who have democratic parental attitudes have lower being criticized anxiety levels than students having indifferent and protective parental attitudes.There is a significantly negative relationship between social avoidance, being criticized, feelings of worthlessness, perceived social support and social support by family, friends and teachers. When examined the relationship between social avoidance, being criticized, feelings of worthlessness and problem-solving approach it is seen that there is a significantly positive relationship between social anxiety?s all sub-scales and problem-solving approach.University students' perceived social support from family, friends and teachers predict significantly social avoidance subscales of social anxiety, family and friend subscales predict being criticized anxiety subscale and family, friend and teacher subscale predict the feelings of worthlessness subscales significantly. Problem-solving approach with social support predict significantly self-confident approach social avoidance dimension; impatient, thinking and self-confident approach predict being criticized anxiety dimension; impatient, avoidant, self-confident and well planned approach predict feelings of worthlessness dimension significantly.