Farklı formaldehit fumigasyonu uygulanan etlik piliç kuluçkalık yumurtalarına rosmarinic asit ın ovo enjeksiyonunun kuluçka sonuçlarına ve sonraki performansa etkileri
Effects of rosmarinic acid in ovo injection in broiler hatching eggs treated with different formaldehyde fumigation  on incubation results and post performance
Yazar: ZÜBEYİR TEZCAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET FATİH ÇELEN
Uşak Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada; farklı oranlarda (F3x ve F4x) formaldehit dezenfeksiyonu uygulanan etlik piliç kuluçkalık yumurtalarına yapılan in ovo besleme yöntemi ile rosmarinik asit enjeksiyonunun kuluçka sonuçları ve çıkış sonrası performans sonuçlarına etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Denemede toplam 720 adet Ross 308 döllü etlik piliç kuluçkalık yumurtası kullanılmıştır. Çalışmanın deneme deseni 2 ana grupta 4 muamele grubu (RK-: Uygulama yok, RK+,:0,5 ml izotonik su,R1: 0,5 ml 250 ppm'lik rosmarinik asit ,R2: 0,5 ml 500 ppm'lik rosmarinik asit) ve her muamele grubunda 3 tekerrür olacak şekilde oluşturulmuştur. Enjeksiyon işlemi kuluçkanın 18. gününde yumurtaların küt tarafından hava keseleri belirlenerek hava kesesinin yanından 18 mm derinliğe amniyon sıvısına enjekte edilmiştir. Kuluçka işlemini tamamlanmasının ardından her muamele grubundan çıkış yapan civcivlerden yeterli sayıda ve toplamda 240 adet civciv deneme kümesine aktarılmıştır. Civcivler 6 hafta boyunda yetiştirilmiş ve bu süreçte hayvanların gelişim performansları hakkında veriler toplanmıştır. 
Sonuç olarak, formaldehit fumigasyon dozunun (F3x, F4x) geç dönem ölümleri (%) ve kuluçka randımanı (%) üzerine etkisi istatistik olarak önemli bulunmuştur (P<0,05). Rosmarinik asit in ovo enjeksiyonunun çıkış ağırlığı (g) ve kuluçka randımanı (%) üzerine etkisi istatistik olarak önemli olduğu tespit edilmiştir (P<0,05). Formaldehit fumigasyon dozunun ve rosmarinik asit in ovo enjeksiyonunun deneme sonu canlı ağırlığına etkisi istatistik olarak önemli bulunmuştur (P<0,01). Rosmarinik asit in ovo enjeksiyonunun deneme sonu yemden yararlanma oranına etkisi istatistik olarak önemli bulunmuştur (P<0,01). Formaldehit fumigasyon dozunun (F3x, F4x) erkek ve dişilerde karaciğer ağırlığı üzerine etkisi istatistik olarak önemli bulunmuştur (P<0,05).

Abstract:
In this study, The aim of this study was to examine the effects of in ovo feeding method and rosmarinic acid injection on hatching results and post-emergence performance results on broiler hatching eggs with formaldehyde disinfection at different rates (F3x and F4x). A total of 720 Ross 308 fertile broiler hatching eggs were used in the experiment. Trial design of the study 4 treatment groups in 2 main groups (RK-: No application, RK+,: 0.5 ml isotonic water, R1: 0.5 ml 250 ppm rosmarinic acid, R2: 0.5 ml 500 ppm rosmarinic acid) and 3 replications in each treatment group. On the 18th day of incubation, the air sacs were determined from the blunt side of the eggs and injected into the amniotic fluid at a depth of 18 mm from the side of the air sac. After the completion of the incubation process, a sufficient number of hatched chicks from each treatment group and a total of 240 chicks were transferred to the experimental house. The chicks were reared for 6 weeks and data on the developmental performance of the animals were collected during this period. 
As a result, the effect of formaldehyde fumigation dose (F3x, F4x) on late term mortality (%) and hatchability (%) was found to be statistically significant (P<0,05). The effect of in ovo injection of rosmarinic acid on hatching weight (g) and hatchability (%) was found to be statistically significant (P<0,05). The effect of formaldehyde fumigation dose and rosmarinic acid in ovo injection on body weight at the end of the trial was found to be statistically significant (P<0,01). The effect of rosmarinic acid in ovo injection on the end-of-trial feed efficiency was found to be statistically significant (P<0,01). The effect of formaldehyde fumigation dose (F3x, F4x) on liver weight in males and females was found to be statistically significant (P<0,05).