İşveren markası ve insan kaynakları uygulamalarının işten ayrılma kararına etkisi üzerine bir araştırma
A study on the impact of employer branding and human resources practices on turnover decision
Yazar: MERVE MOROVA
Danışman: PROF. DR. HAKAN YILDIRIM
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı insan kaynakları yönetimi uygulamaları ve çalışanlar tarafından algılanan işveren markasının işten ayrılma kararı üzerindeki etkilerinin araştırılmasıdır.
Endüstri 4.0 ile birlikte dijital dünyadaki teknoloji ve iletişim alanında yaşanan gelişmeler İnsan Kaynakları konusunda da büyük değişiklikler yaratmıştır. Bu yaratmış olduğu değişimlerle birlikte, işveren markası konusu, işletmeler için her geçen gün daha önemli bir noktaya gelmektedir.
Aynı bağlamda da iş hayatına yeni başlayanların ya da başlayacak olanların işletmeden beklentileri de gelişen koşullarla birlikte değişmektedir.
Son yıllarda İnsan Kaynakları süreçleri 360 derece bir pazarlama stratejisine dönüşmekte ve aynı pazarlama iletişimde olduğu gibi çalışanlara ve yeni adaylara bütün noktalarda ortak bir mesaj üzerinden iletişim yapılmasının önemi vurgulanmaktadır. Bu da işletmeler için işveren markasının önemi bir kez daha göstermektedir. Çünkü, işveren markasının kapsamı oldukça geniştir. Şirketin itibarı, kültürü, vizyonu, şirket hakkındaki olumlu-olumsuz tüm haberler, kulaktan kulağa yayılan görüşler, işveren markasının rakipleriyle kıyaslanması, kariyer portalları ya da e-posta yoluyla yapılan iş başvuruları, mülakatlar, adayın çalışanlarla görüşmesi ve işyerini gezmesi, şirketin ürünlerini, hizmetlerini kullanma, müşteri hizmetlerine başvurmaya kadar uzanan geniş bir süreci kapsamaktadır.
Küresel rekabet ile birlikte yaşanmaya başlayan 'yetenek kıtlığı', şirketlere sadece 'en iyi ürün ve hizmeti' piyasaya sunarak hayatta kalamayacaklarını göstermektedir. Teknolojik ve dijital devrimin beraberinde beklentileri bir öncekinden farklı olan nesilin de iş dünyasına girmesi ile birlikte farklı çözümler üretmeleri gerektiği noktasında yaratıcı uygulamalar bulmaları gerektiğini anlayan işletmeler için, işveren markası büyük bir yıldız olarak ön plana çıkmaktadır.
Yetenek kıtlığı ile birlikte, örgütsel bağlılık yaratmak ve diğer rakiplere karşı rekabet avantajı sağlamak adına birçok işletme işveren markası uygulamalarına yönelmeye başlamıştır. İşveren markası, iş güvencesi, yüksek maaş ya da yan haklar gibi fonksiyonel faydadan çok, çalışanların çalışma ortamında olmaktan duyduğu mutluluğu, çalışanların çalışma alanı ile birlikte topluma fayda sağlaması, işverenin sektörde öncü olmasının çalışan üzerindeki olumlu etkisi gibi psikolojik faydaları üzerinde durmaktadır.
Bu çalışmada, çalışanların işletme içinde insan kaynakları uygulamalarının ve işveren markası uygulamalarının, çalışanlar üzerinde işten ayrılma kararlarını etkileyip etkilemediği ölçümlenmiştir.
İstanbul ili içinde faaliyet gösteren farklı sektörlerdeki makro ölçekli işletmelerde çalışanlardan veri elde edilmiştir. Elde edilen veriler, istatistik programları kullanılarak incelenmiştir.
Mobley ve diğerlerinin 1978'de yaptığı 3 maddelik bir araştırmadan yararlanılarak bir model oluşturulmuş ve bu oluşturulan bu model ile birlikte Likert tipi kullanılarak işveren markasının odağındaki insan kaynakları uygulamalarının işten ayrılma kararı üzerine olan etkisi ölçülmüştür.
Türkçe anahtar kelimeler: insan kaynakları, işveren markası, insan kaynakları uygulamaları, insan kaynakları yönetimi, işveren markası, sosyal sorumluluk odaklı insan kaynakları yönetimi, işten ayrılma niyeti, örgütsel bağlılık

Abstract:
The main purpose of this study is to investigate the effects of human resource management practices and employer brand perceived by employees on turnover decisions.
The developments in the field of technology and communication in the digital world with Industry 4.0 have created great changes in Human Resources. With these changes, the issue of employer branding is becoming more and more important for businesses.
In the same context, the expectations of those who have just started or will start their business life from the business are also changing with the developing conditions.
In recent years, Human Resources processes are transforming into a 360-degree marketing strategy and the importance of communicating to employees and new candidates through a common message at all points is emphasized, just like in marketing communication. This once again shows the importance of employer branding for businesses. Because the scope of employer branding is quite broad. The company's reputation, culture, vision, all positive and negative news about the company, word of mouth, comparison of the employer brand with its competitors, job applications made through career portals or e-mail, interviews, interviews, meeting with employees and visiting the workplace, using the company's products and services, applying for customer services.
The 'talent scarcity' that has started to be experienced with global competition shows that companies cannot survive by offering only the 'best products and services' to the market. With the technological and digital revolution and the entry of a generation whose expectations are different from the previous one into the business world, employer branding comes to the forefront as a big star for businesses that realize that they need to find creative applications to produce different solutions.
With the scarcity of talent, many businesses have started to turn to employer branding practices in order to create organizational loyalty and gain competitive advantage over other competitors. Rather than functional benefits such as job security, high salary or fringe benefits, employer branding focuses on psychological benefits such as the happiness of employees to be in the work environment, the benefit of employees to the society along with the workplace, and the positive effect of the employer being a pioneer in the sector on the employee.
In this study, we measured whether human resourches practices and employer branding practices within the organization affect employee's decisions to quit or stay or their jobs.
Data were obtained from employees of macro-scale enterprises in different sectors operating in Istanbul province. The data obtained were analyzed using statistical programs.
A model was created by utilizing a 3-item study conducted by Mobley et al. in 1978 and the effect of human resources practices in the focus of employer brand on turnover decision was measured by using Likert type with this model.
English keywords: human resources, employer branding, human resources practices, human resources management, employer branding, social responsibility oriented human resources management, turnover intention, organizational commitment