Öğretmenlerde mesleki stres ve ilişkili faktörlerin incelenmesi: Iğdır ili örneği
Investigation of professional stress and related factors in teachers: The case of Iğdır province
Yazar: ÖZLEM KAYA
Danışman: DOÇ. DR. ABDÜLMELİK ARAS
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma ile öğretmenlerin mesleki stresi ve bununla ilişkili olan faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. İş sağlığı ve güvenliği kapsamında tüm kademelerde görev yapan öğretmenlerin mesleki strese neden olan faktörler açısından stres düzeylerinin incelenmesi ve etkileme biçimleri araştırılmıştır. Çalışmada stres, stresin belirtileri ve kaynakları, stresin evreleri, stres türleri ile birlikte ayrıca mesleki stres başlığına da yer verilerek bu başlıklar üzerinde durulmuş ve incelemeler yapılmıştır. Literatür taraması yaparak ve hazırlan stres ölçeğini kullanarak çalışmalar yapılmıştır. Anket soruları Iğdır'da 2023-2024 eğitim-öğretim yılında görev yapmakta olan 407 öğretmene ulaştırılmış ve onlardan gelen dönütlerle veriler elde edilmiştir. Bu anket formu, kişisel bilgi formu ile mesleki stres ve ilişkili faktörlerle ilgili bilgi toplama formundaki toplam 47 sorudan meydana gelmiştir. Ankette mesleki stresle ilişkili faktörlerin incelenmesi için 5'li likert ölçeğine sahip 29 maddeden oluşan soru sorulmuştur. Yapılan çalışma kapsamında elde edilen veriler istatistiksel Packet for Social Sciences 25 (SPSS 25) programı kullanılarak gerçekleştirilmiş çıkan sonuçlar doğrultusunda analizler yapılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre öğretmenlerin aynı okulda çalışma süreleri ile mesleki stres oluşum düzeyi arasında anlamlı bir fark tespit edilmiştir. Ancak mesleki kıdem, gelir durumu, medeni durum, cinsiyet, yaş, branş değişkenleri ile mesleki stres oluşum düzeyleri arasında anlamlı fark bulunmamıştır.

Abstract:
The aim of this study is to identify the occupational stress experienced by teachers and the factors related to it. Within the scope of occupational health and safety, the study examines the stress levels of teachers working at all levels, particularly in terms of factors causing occupational stress, and investigates how these factors affect them. The study discusses stress, its symptoms and sources, stages of stress, types of stress, and specifically focuses on occupational stress, conducting thorough analyses on these topics. Research was carried out using a literature review and a prepared stress scale. The survey questions were distributed to 407 teachers working in Iğdır during the 2023-2024 academic year, and data were collected based on their responses. The survey form consisted of a total of 47 questions, including a personal information form and a section on occupational stress and related factors. To examine factors related to occupational stress, 29 questions using a 5-point Likert scale were included in the survey. The data obtained from the study were analyzed using the Statistical Packet for Social Sciences 25 (SPSS 25) program. According to the findings of the research, a significant difference was found between teachers' length of service in the same school and their levels of occupational stress. However, no significant difference was found between occupational seniority, income level, marital status, gender, age, and subject matter variables and the level of occupational stress formation.