Adet öncesi gerginlik sendromu ile ruh sağlığı, stres, sosyo-ekonomik düzey, vücut algısı ve kontrol odağı arasındaki ilişkiler
Relations between premenstrual syndrome and stress, socioeconomical status, body image, locus of control
Yazar: AYŞEGÜL TOPRAK COŞKUN
Danışman: PROF. DR. ZEHRA DÖKMEN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Sosyal Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algı = Perception ; Algı bozuklukları = Perceptual disorders ; Denetim odağı = Locus of control ; Gerginlik = Tension ; Kadınlar = Women ; Menstrüasyon = Menstruation ; Premenstrüel sendrom = Premenstrual syndrome ; Ruh sağlığı = Mental health ; Sosyal psikoloji = Social psychology ; Sosyoekonomik düzey = Socio-economic level ; Stres = Stress ; Vücut bileşimi = Body composition

Özet:
Bu çalışmanın amacı üniversite ve lisede okuyan kadın öğrencilerde adet öncesi gerginlik sendromu ile vücut algısı, stres, kontrol odağı, ruh sağlığı ve sosyoekonomik düzey arasındaki ilişkileri incelemektir. Bu amaçla 207'si lisede okuyan öğrenci, 205'i üniversitede okuyan öğrenci olmak üzere toplam 417 öğrenciye Kişisel Bilgi Formu ve Sosyoekonomik Düzey Ölçeği, Stres Belirtileri Envanteri, Kontrol Odağı Ölçeği ve Vücut Algısı Envanteri uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS programıyla analiz edilmiştir.Araştırmada katılımcıların adet öncesi gerginlik sendromu ile adet düzeni, eğitim, anne ve babaların sağlık problemi, annelerin kadın hastalıkları öyküsü, baba tarafında bulunan kadın hastalıkları öyküsü, annenin kadın hastalıkları tedavisi görmesi ve sosyoekonomik düzeylerinin t Testi analizi, ölçek toplam puanlarıyla ilgili korelasyon ve regresyon analizleri incelenmiştir.Araştırmadan elde edilen sonuçlar aşağıda özetlenmektedir:1.Katılımcıların adet öncesi gerginlik sendromu ile ruh sağlığı, eğitim düzeyi, büyüdüğü yer, vücut algısı, kontrol odağı, adet döneminde hissedilen olumsuz duygular, anne sağlığı, somatizasyon, hostililte ve stres arasında anlamlı korelasyonlar gözlenmiştir.2.Katılımcıların babalarının sağlık problemleri, annelerin kadın hastalıkları öyküsü, baba tarafında bulunan kadın hastalıkları öyküsü arasında adet öncesi gerginlik sendromu açısından fark bulunmamaktadır.3.Adet öncesi gerginlik sendromu üniversite öğrencisindense lise öğrencisinde daha çok görülmektedir.4.Adet döngüsü düzenli olmayan katılımcıların adet öncesi gerginlik sendromu yaşama sıklıkları daha fazladır.5.Herhangi bir sağlık problemi bulunan annelerin kızlarının adet öncesi gerginlik sendromu yaşama sıklıkları daha fazladır.6.Anneleri kadın hastalıkları tedavisi görmüş olan katılımcıların adet öncesi gerginlik sendromu yaşama sıklıkları daha fazladır.7.Sosyoekonomik düzeyi düşük olan katılımcıların adet öncesi gerginlik sendromu yaşama sıklıkları daha fazladır.Elde edilen bulgular literatür ışığında tartışılmış, araştırmanın sınırlılıkları ve gelecekte yapılacak araştırmalar için önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The core purpose of this study is to scrutinize the link between premenstrual syndrome and body image, stress, locus of control, mental health and socioeconomic status. For this purpose a Personal Information Form and Socioeconomic Status Inventory, Body Image Inventory, Short Symptom Inventory, Locus of Control Scale, Stress Self-Assessment Checklist were applied on 417 high school and university students of which 207 were high school students; and 205 were university students. The findings were analyzed by means of the SPSS programme.Within the study of differentiating between the premenstrual syndrome the analysis with the t Test of mentrual period, education level, mothers? and fathers? health care, mothers? gynaecological diseases history, gynaecological diseases history of fathers? family, socioeconomical status with the inventory sum points correlation and regression analyses applied on premenstrual syndrome were investigated.The findings of the study are summed up as follows:1.Significant correlations between the participants? premenstrual syndrome and psychological well-being, education level, place that grow up, body image, locus of control, feelings in menarche period, mother health, somatization, hostility and stress.2.There are no differences between fathers? health, mothers? gynaecological diseases history, gynaecological diseases history of fathers? family and premenstrual syndrome.3.As regards to university students, high school students reveals a more negative approach to premenstrual syndrome.4.Irregular menarche period leads participants to premenstrual syndrome.5.Mothers? health problem leads participants to premenstrual syndrome.6.Mothers? treatment of gynaecological diseases leads participants to premenstrual syndrome.7.As regards to socioeconomic status reveals a more negative approach to premenstrual syndrome.The findings are discussed in the light of literature, the limitations of the study and advices for future studies are suggestively stated.