Üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ve yalnızlık ilişkisinin incelenmesi
Analysis of the relationship of social media addiction and loneliness in university students
Yazar: BÜŞRA KARSLI
Danışman: PROF. DR. ÜLKÜ AYŞE OĞUZHAN BÖREKCİ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Son yıllarda insanlar arasında sosyal medya kullanımının giderek arttığı göze çarpmaktadır. Sosyal medya kullanım oranının yüksek olduğu gruplar içerisinde üniversite öğrencileri önemli bir yer tutmaktadır. Bu durum üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığının da yüksek olmasına zemin hazırlamaktadır. Sosyal medya bağımlılığı davranışsal bir bağımlılık türü olmakla beraber, bireyin sosyal yaşamını olumsuz yönde etkilemektedir. Literatürde yer alan çalışmalarda da sosyal medya bağımlılığının sosyal yaşamı olumsuz yönde etkilediği ve bireyi yalnız hale getirdiği belirtilmektedir. Buna karşılık literatürde yer alan çalışmalarda genellikle çocuklarda ve ergenlerde sosyal medya bağımlılığının yalnızlık ile ilişkisinin ele alındığı çalışmalar yapıldığı görülmekte olup, üniversite öğrencileri üzerinde bu konuda yapılan araştırmaların sınırlı olduğu göze çarpmaktadır. Bu noktada üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ile yalnızlık arasında anlamlı bir ilişkin bulunup bulunmadığının araştırılması önemli bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ile yalnızlık düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 203 kadın ve 208 erkek olmak üzere toplam 413 üniversite öğrencisi katılmıştır. Araştırmanın veri toplama sürecinde Google Formlardan yararlanılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin sosyal medya bağımlılıklarının belirlenmesinde "Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği", yalnızlık düzeylerinin belirlenmesinde ise "UCLA Yalnızlık Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analiz sürecinde SPSS 22.0 programında Mann Whitney testi, Kruskal Wallis H testi ve Spearman Korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılık düzeyinin orta seviyede, yalnızlık düzeyinin ise düşük düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Demografik değişkenlere göre ele alındığı zaman öğrencilerin yalnızlık düzeylerinin cinsiyet, anne ve baba eğitim düzeyi değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermediği bulunmuştur (p>0.05). Buna karşılık öğrencilerin yalnızlık düzeylerinin öğrenim görülen sınıf ve kişisel bilgisayar sahibi olma değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir (p<0.05). Bunun yanında öğrencilerin sosyal medya bağımlılık düzeylerinin cinsiyet, öğrenim görülen sınıf, anne ve baba eğitim düzeyi ile kişisel bilgisayar sahibi olma değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermediği sonuçlarına ulaşılmıştır (p<0.05). Ayrıca öğrencilerin yalnızlık düzeyleri ile sosyal medya bağımlılıkları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Sonuç olarak, üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılık ve yalnızlık düzeylerinin yüksek olmadığı, demografik değişkenlerin özellikle sosyal medya bağımlılığı üzerinde belirleyici olmadığı, sosyal medya bağımlılığının ise yalnızlık düzeyini arttıran bir unsur olduğu göze çarpmaktadır.

Abstract:
In recent years, it has attracted attention that the use of social media among people is increasing gradually. University students have an important place among the groups with a high rate of social media usage. This situation paves the way for high social media addiction among university students. Although social media addiction is a behavioral addiction type, it affects the social life of the individual negatively. In the studies in the literature, it is stated that social media addiction affects social life negatively and makes the individual isolated. On the contrary, in the studies in the literature, it is seen that there are studies on the relationship between social media addiction and loneliness in children and adolescents, and it has stroked that the studies on this subject on university students are limited. At this point, it is an important problem to investigate whether there is a significant relationship between social media addiction and loneliness in university students. In this study conducted, it is aimed to investigate the relationship between social media addiction and loneliness in university students. A total of 413 university students, who include 203 women and 208 men, participated in the study. In the data collection process of the research, Google Forms were used. The 'Social Media Addiction Scale' was used to determine the social media addiction of the students who participate in the study, and the 'UCLA Loneliness Scale' was used to determine the level of loneliness. In the process of analysing the data obtained in the study, Mann Whitney test, Kruskal Wallis H test and Spearman Correlation analysis were used in SPSS 22.0 program. At the end of the study, it was determined that the social media addiction level of university students was medium and the level of loneliness was low. When handled according to demographic variables, it was found that the loneliness levels of the students did not differ significantly according to the variables of gender, education level of mother and father (p>0.05). On the other hand, it was determined that the level of loneliness of the students differed significantly according to the variables of the class which is received education and having a personal computer (p<0.05). In addition, it was concluded that the social media addiction levels of the students did not differ significantly according to the variables of gender, class which is received education, education level of parents and having a personal computer (p<0.05). In addition, it was determined that there is a positive significant relationship between students' loneliness levels and social media addiction (p<0.05). Consequently, it can be said that social media addiction and loneliness levels are not high in university students, demographic variables are not determinant especially on social media addiction, and social media addiction is a factor that increases the level of loneliness.