Tâ'ib Kazakzâde İbrâhîm Malatyavî Divanı: İnceleme - Metin
The Diwan of Tâ'ib Kazakzâde İbrâhîm Malatyavî: Analysis - text
Yazar: İBRAHİM AKÇA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ALİYE YILMAZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Din = Religion ; Divan edebiyatı = Divan literature ; Edebiyat = Literature ; Manzumeler = Poems ; Nazım şekilleri = Characters ; Ta'ib Kazakzade İbrahim Malatyavi = Ta'ib Kazakzade İbrahim Malatyavi ; Tasavvuf = Mystic ; Tasavvuf edebiyatı = Literature of mysticism ; Türk-İslam edebiyatı = Turkish Islamic literature ; Vezin = Meter

Özet:
Türklerin İslamiyet'i kabulünden itibaren şairler, esma-i hüsna, tevhîd, münâcât, na't, mevlid, kırk hadis gibi dinî ve bunlarla birlikte din dışı konularda sayısız manzu-meler kaleme almışlardır. Bu manzumelerin, şair ya da müellif tarafından müstakil bir eserde bir araya getirilmesiyle oluşan hacimli kitaplara da "Divan" adı verilmektedir.
Dinî-tasavvufî yönü, kaleme aldığı manzumelerinde açıkça görülebilen Tâ'ib Kazakzâde İbrâhim Malatyavî, manzumelerini Divan-ı Tâ'ib adı altında toplamıştır. İncelediğimiz eserde manzumeler şekil yönünden, "Nazım şekilleri, Vezin, Kafiye ve Redif"; muhteva yönünden de "Din-Tasavvuf, Rint-Zahit, Toplum ve Kültür" ana başlık-ları halinde tespit edilip, bu ana başlıklar ve alt başlıklarla ilgili özet niteliğinde bilgiler, divanda geçen örnek beyitlerle birlikte izah edilmiştir.
Eser ayrıca, Tanzimat döneminin etkisinin görülmeye başlandığı, manzum eser-lerin yerine mensur eserlerin, dinî-tasavvufî konuların yerine ise Batı kaynaklı muhteva-ların ön plana çıkmaya başladığı bir dönemde, Türk-İslam geleneğini sürdüren bir eser olması yönüyle de önem arz etmektedir. Ayrıca eser, Müslüman Türklerin edebî zevk ve üslûbunun ortaya konulması ve gelecek nesillere aktarılması açısından da önemli bir örnek niteliğindedir.

Abstract:
Beginning from the acceptance of Islam by Turks, the poets have written nume-rous religious poems such as the names of God, tawhid (oneness of God), munajaat, naat (poem prising the prophet Mohammad), mawlid and forty hadith and also profane poems. The volimnuous books are called "Diwan" that if these poems are collected by the author in a seperate book.
Tâ'ib Kazakzâde İbrâhim Malatyavî whose religious-mystical sense can be cle-arly seen in his poems collected them under the name of Divan-ı Tâ'ib. 
The poems in the Diwan were determined in main topics such as "Verse Type, Rhythm, Rhyme and Radif (repeated voice after the rhyme)" in terms of structure and  "Religion-Mysticism, Deboner-Ascetic, Society and Culture" in terms of content. These main topics and summaries about the subheadings were interpreted with sample couplets that belong to the Diwan.
The work has a significant aspect that it is a work that conserved the Turkish Is-lamic tradition in a period when the effect of Tanzimat era was seen, the prose substitu-ted for the verse, Western-originated literary contents came into prominence instead of religious-mystical contents. The work is also significant in that it reveals and transfers the literary taste and style of Muslim Turks to the posterity.