Yavuz Sultan Selim'in Mısır Seferi organizasyonu ve seferin askeri strateji kapsamında değerlendirilmesi
Organization of Yavuz Sultan Selim's Egyptian Expedition and evaluation of the expedition within the scope of military strategy
Yazar: ATAER KALKAN
Danışman: DOÇ. DR. ERCAN GÜMÜŞ
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yeniçağ Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Ortadoğu tarihsel açıdan büyük öneme sahiptir. Tarih boyunca karışıklıkların hâkim olduğu
bu bölge 1.Selim'in fethiyle huzura kavuşmuş ve bu huzur devam eden uygulamalar ile yaklaşık
400 yıl sürmüştür. Bölgede Osmanlı egemenliğinin sona ermesi ile meydana gelen huzursuzluklar
günümüze kadar devam etmiştir. 1.Selim diğer Osmanlı padişahlarından farklı olarak batıya değil
doğuya yönelmiştir. Doğu bölgesinde güvenliği tesis etmiş ve kendisinden sonra gelenlere iyi
durumda bir hazine ve batı seferine uygun bir ortam bırakmıştır. Osmanlı ordusunun çağın ilkel
koşullarına rağmen Rumeli'den Kahire'ye uzanan sefer yürüyüşü ve organizasyonu Türk Askeri
Tarihi açısından büyük önem taşımaktadır. Bilindiği üzere Osmanlı Devleti'nin Anadolu'da
kurulmuş küçük bir beylik iken dünya tarihinde eşine az rastlanan büyük bir imparatorluk haline
gelebilmesinin önemli nedenlerinden biri de binlerce insan ve hayvan gücüyle düzenlediği sefer
organizasyonlarıdır. Seferler, iyi organize edilebildiği zamanlarda büyük zaferler kazanılmış,
edilemediği zamanlarda ise hezimete uğranılmıştır. Seferlerin başarılı olabilmesi için sefer
öncesinde ihtiyaçların tahmini, tedariki, dağıtımı, senkronizasyonu, kısaca sefer lojistiğinin
başarıyla yapılması gerekir. İhtiyaçların herhangi birindeki bir eksiklik, domino etkisi yaparak
her şeyi alt üst edebilir. Osmanlı Padişahları, istisnalar hariç Kanuni'den sonra sefere
çıkmamışlar. Nitekim duraklama dönemi de bu dönemden sonra başlamıştır. Sefer organize
etmeyen bir Padişah devlet yönetiminde başarılı olamaz. Çünkü yönetim bilimi ve sanatı en iyi
seferlerde öğrenilir. Mısır Seferi dünya harp tarihine en zor şartlarda ve en az kayıpla başarılan
seferlerden biri olarak geçmiştir. Bu çalışmada Yavuz Sultan Selim'in Mısır üzerine yaptığı sefer,
Merc-i Dabık, Han-Yunus ve Ridaniye Savaşları, alınan zaferlerin askeri tarih yazımına etkileri
ve uygulanan stratejilerin zafer üzerine etkileri ilgili kapsamda incelenecektir.

Anahtar Kelimeler: Mısır, Yönetim ve Organizasyon, Askeri Tarih, Sefer, Ordu.

Abstract:
The Middle East has great historical significance. Peace came to this region, which was
dominated by turmoil throughout history, with the conquest of Selim I, and this peace lasted for
about 400 years with ongoing practices. The unrest mentioned with the end of the Ottoman rule
in the region has continued until today. Unlike the other Ottoman sultans, Selim I was oriented
towards the east, not the west. He established security in the eastern region and left a good treasury
and a suitable environment for western expeditions to those who came after him. Despite the
primitive conditions of the age, the march and organization of the Ottoman army from Rumelia
to Cairo is of great importance in terms of Turkish Military History. As it is known, one of the
important reasons why the Ottoman Empire was a small principality founded in Anatolia and
became a great empire, which is rarely seen in the history of the world, is the expedition
organizations it organized with the power of thousands of people and animals. When the
expeditions were well organized, great victories were won, and when they were not, they were
defeated. In order for the voyages to be successful, the estimation, supply, distribution,
synchronization of the needs before the voyage, in short, the voyage logistics must be done
successfully. A deficiency in any of the needs can turn everything upside down by having a
domino effect. Ottoman Sultans, with exceptions, did not go on expeditions after Kanuni. As a
matter of fact, the stagnation period started after this period. A Sultan who does not organize a
campaign cannot be successful in state administration. Because the science and art of management
is best learned on expeditions. The Egyptian Campaign went down in the history of world warfare
as one of the campaigns that were accomplished under the most difficult conditions and with the
least loss. In this study, Yavuz Sultan Selim's campaign on Egypt, Merc-i Dabik, Han-Yunus and
Ridaniye Wars, the effects of victories on military historiography and the effects of applied
strategies on victory will be examined in the relevant context.

Keywords: Egypt, Management and Organization, Military History, Campaign, Army.