Çocukluk çağı travmalarının psikolojik belirtiler ile travma sonrası stres bozukluğu belirtileri arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılık ve özyeterliliğin aracı rolü
The mediating role of psychological resilience and self-efficacy in the relationship between psychological symptoms of childhood trauma and symptoms of stress disorder after trauma
Yazar: ÖZGE YAVUZ
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP BELMA GÖLGE
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Psikolojik belirtiler = Psychological symtoms ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Stres = Stress ; Stres bozuklukları = Stress disorder ; Stres bozuklukları-travmatik = Stress disorders-traumatic ; Çocukluk çağı travmaları = Childhood traumas ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bu çalışmanın amacı çocukluk çağı travmalarının psikolojik belirtiler ile travma sonrası stres bozukluğu belirtileri arasındaki ilişkide psikolojik dayanıklılık ve özyeterliliğin aracı rolünün ortaya konmasıdır. Bu amaç doğrultusunda 18 yaş ve üstü üniversite öğrencisi 384 kişi ile anket uygulaması yapılmıştır. Anket formu kişisel bilgi formu, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği, Kısa Semptom Envanteri, Travma Sonrası Stres Bozukluğu Belirtileri Ölçeği, Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği ve Özyeterlilik Ölçeği kullanılmıştır. Toplanan veriler SPSS programında analiz edilmiştir. Verilerin analizinde t testi, ANOVA ve YEM kullanılmıştır.
Yapılan analiz sonucunda Üniversite öğrencilerinin, çocukluk çağı travmaları düzeyi ile travma sonrası stres bozukluğu belirtileri ve kısa semptom envanteri düzeyleri arasında pozitif yönde ve çocukluk çağı travmaları düzeyi ile psikolojik dayanıklılık ve özyeterlilik düzeyi arasında negatif yönde ilişki olduğu olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca üniversite öğrencilerinin, travma sonrası stres bozukluğu belirtileri düzeyi ile kısa semptom envanteri düzeyleri arasında pozitif yönde ve travma sonrası stres bozukluğu belirtileri düzeyi ile psikolojik dayanıklılık ve özyeterlilik düzeyi arasında negatif ilişki olduğu saptanmıştır. Buna ek olarak Üniversite öğrencilerinin, kısa semptom envanteri düzeyi ile psikolojik dayanıklılık ve özyeterlilik düzeyi arasında negatif yönde psikolojik dayanıklılık düzeyi ile özyeterlilik düzeyi arasında pozitif yönde ilişki olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to reveal the mediating role of psychological resilience and self-efficacy in the relationship between psychological symptoms of childhood traumas and post-traumatic stress disorder symptoms. For this purpose, a questionnaire was conducted with 384 university students aged 18 and over. In questionnaire form personal information form, Childhood Trauma Scale, Brief Symptom Inventory, Post-Traumatic Stress Disorder Symptoms Scale, Psychological Resilience Scale and Self-Efficacy Scale were used. Collected data were analyzed in SPSS program. T test, ANOVA and YEM were used in the analysis of the data.
As a result of the analysis, it was concluded that there was a positive correlation between the level of childhood traumas of university students and the symptoms of post-traumatic stress disorder and their short symptom inventory, and a negative relationship between the level of childhood trauma and the level of psychological resilience and self-efficacy. In addition, it was found that there was a positive relationship between the level of post-traumatic stress disorder symptoms and the short symptom inventory level of university students, and a negative relationship between the level of post-traumatic stress disorder symptoms and the level of psychological resilience and self-efficacy. In addition, it was concluded that there is a positive correlation between the level of psychological resilience and self-efficacy level between the short symptom inventory level of the university students and the level of psychological resilience and self-efficacy.