Kronik obstruktif akciğer hastalığı olan hastalarda senesans ve hastalık şiddeti ile karotis damar değişiklikleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Assesment of the relation between senescence, disase severity and carotis artery variations among patients with chronic obstructive pulmonary disase
Yazar: DİCLE AKCAN KAHVECİOĞLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET POLATLI
Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Deri yaşlanması = Skin aging ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Karotis arterleri = Carotid arteries ; Telomeraz = Telomerase ; Vitamin D = Vitamin D ; Yaşlanma = Aging

Özet:
Senesans, kişinin homeostaz dengesinin progresif olarak bozulması sonucu hastalık veya ölüm riskinin artması durumudur. Her hücre bölünmesinde genetik bilginin değişmeden korunmasını sağlayan telomerler yaşlanmayla kısalır ve bu kısalmayı yavaşlatan enzim telomerazdır.
Bu çalışmada, KOAH'da hücresel yaşlanma ile ilişkili serum telomeraz aktivitesi, inflamasyon belirteçleri, cilt elastikiyeti ve karotis kominis arterin intima-media kalınlığı araştırılmış, normal yaşlanma sürecinden olan farklılıkların tartışılması amaçlanmıştır.
Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göğüs Hastalıkları polikliniğinde takip edilen ve onam formu alınan 44 KOAH (60.4±7.51) ve kontrol grubu olarak 42 olgu (57.9±8.23) çalışmaya dahil edildi. Çalışma grubundaki tüm olgulara solunum fonksiyon testi yapılarak SGRQ, CAT ve mMRC anketleri uygulandı. LDL, HDL, TSH, trigliserit, telomeraz, Nrf2, sürfaktan protein-D, ve Vitamin D düzeyleri için açlık kan örnekleri alınarak, Doppler USG ile arteria carotis communis'ten intima-media kalınlığı ölçümü yapıldı, MPA-5 deri elastikiyetini ölçen prob ile deri elastikiyet düzeyi ölçüldü. KOAH ve kontrol grubunda sırasıyla ortalama Nrf2 (4,84 pg/mL ve 13,77 pg/mL), sürfaktan protein-D (1908,64 pg/mL ve 1577,72 pg/mL), telomeraz (25,39 pg/mL ve 34,13 pg/mL) ve Vitamin D (31,98 ng/mL ve 54,26 ng/mL) olup, gruplar arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı (telomeraz için p=0,007; SP-D, Nrf2 ve Vitamin D için p<0.01). Karotis kommunis arterden ölçülen intima-media KOAH'ta daha kalın bulundu (p=0,02).  İki grup arasında cilt elastikiyet düzeyi, serum LDL, HDL, trigliserit, TSH anlamlı fark gözlenmedi.
Sonuç olarak, yaşlanma ile ilişkili çalışmada değerlendirilen endotipik ve fenotipik özelliklerin benzer yaş gruplarına göre KOAH'ta daha belirgin olduğu, enflamasyon ve yaşlanma süreci arasındaki kısır döngünün hastalık sürecini daha da olumsuz etkileyebileceği düşünüldü.

Abstract:
Senescence is the increase risk of disease or death due to progressive break down of homeostasis. Telomeresacts as a protective cap and prevent loss of critical DNA and chromosome fusion during cell division. Telomere shortening occurs at each cellular division but is counteracted by telomerase.
We aimed to research in this study serum telomerase activity which related with cellular senescence, inflammation markers, skin elasticity and intima-media thickness of arteria carotis communis and discuss the differences from normal aging.
Forty-four COPD patients (aged 60.4±7.51 years) and 42 control subjects (aged 57.9±8.23 years) from Adnan Menderes University Hospital Chest Disease outpatient clinic. Pulmonary function tests, SGRQ, CAT, mMRC respiratory questionnaires were performed to the all study subjects. Fasting blood samples were taken for telomerase, Nrf2, surfactant protein-D, LDL, HDL, triglyceride and vitamin-D and Doppler ultrasonography examination was performed for arteria carotis communis intima-media thickness. Skin elasticity was assessed by MPA-5 probe measuring skin elasticity. The results were for Nrf2 (4,84 pg/mL ve 13,77 pg/mL), surfactant protein-D (1908,64 pg/mL ve 1577,72 pg/mL), telomerase (25,39 pg/mL ve 34,13 pg/mL) and Vitamin D (31,98 ng/mL ve 54,26 ng/mL) in COPD and control group, respectively (p<0.01). The thickness of carotis intima-media was found to be statistically significant in COPD (p=0.02).  Skin elasticity, serum LDL, HDL, triglyceride and TSH were not significantly difference between the two groups.
As a conclusion, the endotypic and phenotypic characteristics due to aging was found to be more prominent in COPD and the vicious cycle between inflammation and aging may further deteriorate the disease conditions.