Ergenlerde öz bakım eğitiminin öz bakım gücüne etkisi
The effect of self care traınıng upon self care power ın adolescents
Yazar: TUĞBA UZUNÇAKMAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NALAN GÖRDELES BEŞER
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Eğitim = Education ; Özbakım = Self-care ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu çalışma ergenlerin öz bakım gücünü arttırmak amacıyla deneysel bir çalışma olarak yapılmıştır.Araştırma, 1 Kasım 2010- 14 Ocak 2011 tarihleri arasında Mehmet Akif Ersoy İlköğretim Okulu'nda yapılmıştır. Araştırma evrenini Mehmet Akif Ersoy İlköğretim Okulu'nun ortaöğretim bölümündeki ergenler oluşturmuştur. Öğrencilerden ölçeği anlama, cevap verme yeterliliğine sahip sağlıklı ergenler, araştırmaya katılmayı ve 6 oturum devam etmek isteyen ergenler, ailelerinden izin alınan ve öz bakım eğitimine en çok ihtiyaç duyulan ergenlik döneminin başlangıcındaki 30 ergen örnekleme alınmıştır. Veriler ergenlerden eğitim öncesi ve sonrası gerekli açıklamalar yapıldıktan sonra toplanmıştır.Araştırmada veriler; Ergen Sosyo Demografik Veri Formu ve Öz Bakım Gücü Ölçeği ile toplanmıştır.Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde dağılımları, Simple Paired t testi, Mann Whitney U testi, Wilcoxon t testi, Kruskal Wallis testleri kullanılmıştır.Araştırmada, eğitim öncesi ve sonrası ergenlerin öz bakım gücü incelenmiştir. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda; eğitim sonrası bütün ergenlerin öz bakım gücü ölçeği puan ortancalarının arttığı ancak bu puan farkının kız ergenlerde, bir kardeşi olan ergenlerde, ailesi demokratik tutum gösteren ergenlerde, annesi ilköğretim mezunu, babası lise ve üniversite mezunu olan ergenlerde, boş zamanı olmadığını belirten ergenlerde, annesi 30-35 yaş grubunda, babası 34-40 yaş grubunda olan ergenlerde istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p?0.05).Tüm bu bilgilerin doğrultusunda; ergenlerin öz bakım uygulamalarını kendilerinin yapabilmeleri için öz bakım güçlerinin değerlendirilmesi, ergenlere özellikle ergenliğin başlangıç döneminde öz bakım güçlerinin arttırılmasında yardımcı olunması, erkek ergenlerin öz bakımlarına özen göstermeleri için bilgilendirilmesi, ailelerin ergenlik dönemi ve ergenlik döneminde öz bakım konularında desteklenmesi, ergenlerde olumlu sağlık alışkanlıklarının geliştirilmesi amacıyla eğitim ve sağlık kurumlarının iş birliğiyle eğitim programlarının hazırlanması, okul hemşireliğinin yaygınlaştırılması önerilmiştir.Araştırma sonucunda; yapılan eğitimler ergenlerin öz bakım gücünde istatistiksel olarak anlamlı artış sağlamıştır.Anahtar kelimeler: Ergen Eğitimi, Öz Bakım Eğitimi, Öz Bakım Gücü.

Abstract:
ABSTRACTThe present study was conducted as an experimental study in order to increase self care power of the adolescents.The study was conducted at Mehmet Akif Ersoy Primary School between the 1st of November 2010 and the 14th of January 2011. The population of the study was composed of adolescents who studied at the 6th, 7th and 8th grade of Mehmet Akif Ersoy Primary School. Adolescents who were at the beginning of puberty most needed self care training, who had the ability to understand and to answer the questionnaire, who were considered as able to attend the 6 trainings and who accepted to participate in the research and whose parents accepted to participate, 30 adolescents were included in the study. The data were gathered after the necessary explanations were made before and after the trainings.As the data collection tools, Socio Demographic Data Form for the Adolescents and Self Care Power Scale were used.For the data analyses; numbers, percentage distributions, Simple Paired t test, Mann Whitney U test, Wilcoxon t test and Kruskal Wallis test were used.Self care power was examined before and after the trainings. As a result of statistical analyses; median scores of self care power scale of all of the adolescents increased after the trainings. However, these median scores were found to be statistically higher among female adolescents, among those who had one brother or sister, among those whose parents showed democratic attitudes in adolescents, among those whose mothers graduated from secondary school, among those whose fathers graduated from high school and college, among those who told not to have free time, among those whose mothers belonged to 30-35 age group and among those whose fathers belonged to 34-40 age group (p?0.05).In light of these findings, it is recommended for assessment of the forces of self care practices of adolescents to carrying out their own, especially during the initial phase of puberty to adolescents assisting in increased self care power, informing male adolescents' for their own personal care, supporting families about adolescence and self care in adolescence issues, preparation of training programs in cooperation with educational and medical institutions to develop positive health habits at adolescents, disseminating of school nursing.The result of research, trainings provided statistically significant increase on adolescents' self care power.Key Words: Adolescent Training, Self Care Training, Self Care Power.