Sürdürülebilir turizm göstergeleri çerçevesinde Antalya Kaleiçi bölgesinin mevcut durum değerlendirmesi
The current situation assessment of Antalya Kaleiçi region within the framework of sustainable tourism indicators
Yazar: CEREN SİLİV
Danışman: DOÇ. DR. ECE ÖMÜRİŞ
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Antalya-Kaleiçi = Antalya-Kaleiçi ; Sosyal sürdürülebilirlik = Social sustainability ; Sürdürülebilir gelişme = Sustainable development ; Sürdürülebilir kalkınma = Sustainable development ; Sürdürülebilir turizm = Sustainable tourism ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Sürdürülebilirlik endeksi = Sustainability index ; Turizm = Tourism ; Çevresel sürdürülebilirlik = Sustainable environment

Özet:
Sürdürülebilirlik kavramı, temelinde doğal kaynakların ve kültürel birikimin korunmasının yer alması sebebiyle turizm sektörü için hassas bir konudur. Bir destinasyonda yaşanan turizm hareketliliği arttıkça, o destinasyondaki turizm etkilerini yönetmek daha önemli hale gelir. Çünkü turistik destinasyonların bir ömrü vardır ve belirli bir zamandan sonra turistik çekiciliklerini kaybedebilir. Turizm gelişiminin etkinliğini takip etmek, mevcut durumu değerlendirmek ve gerekli önlemleri almak için ise birtakım göstergelere ihtiyaç duyulmaktadır. Destinasyonlarda sürdürülebilir turizm hareketinin değerlendirilmesi için en geniş kapsamlı göstergeler UNWTO tarafından hazırlanmıştır. Bu tez çalışmasının amacı, UNWTO'nun belirlediği sürdürülebilirlik göstergeleri çerçevesinde, Antalya Kaleiçi bölgesinin ekonomik, sosyo-kültürel ve çevresel sürdürülebilirlik durumunu incelemektir. Araştırmanın ana problemi: 'Kaleiçi'nin sürdürülebilir turizm göstergeleri çerçevesinde mevcut durumu nasıldır?'. Çalışmanın amacı doğrultusunda nitel araştırma yönetimi tasarlanmış ve durum çalışması yaklaşımı benimsenmiştir. Veri toplama tekniği olarak belirlenen görüşmenin yanı sıra veri çeşitlemesi (üçgenleme) ile veri zenginliği elde edebilmek ve yöntembilimsel zayıflıkları azaltmak için doküman analizi, gözlem notları ve alanda çekilen fotoğraflardan faydalanılmıştır. Tez çalışması kapsamında Kaleiçi paydaşı; 5 yerel halk, 7 yerel yönetim temsilcisi, 17 özel sektör (konaklama, yiyecek-içecek, hediyelik işletmeleri, taksiciler) işletme sahibi veya çalışan, Akdeniz Üniversitesi'nde görev yapan 1 akademisyen ve 1 STK başkanı ile yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışma, sosyo-kültürel sürdürülebilirlik göstergeleri çerçevesinde; turizm hareketinin Kaleiçi'ndeki demografik yapıda ve yaşam tarzında meydana getirdiği olumsuz değişiklikler, yerel halkın karar alma süreçlerine katılım sağlayamaması, destinasyonun kültürel mirasının yeterince korunmaması, tartışmalı restorasyon uygulamaları ve güvenlik problemlerini ortaya koymuştur. Ayrıca turizm sektörünün yerel halka yeterince ekonomik fayda sağlamaması, ekonomik sürdürülebilirliğin başarısızlığını ortaya koymaktadır. Son olarak, doğal çevrenin ve su kaynaklarının yeterince korunmaması, gürültü seviyesi kontrolü sağlanmaması, katı atık yönetiminde aksaklıklar ve turizm gelişiminin yoğunluğunun kontrol edilmemesiyle çevresel sürdürülebilirlik sorunları hakkında bulgular elde edilmiştir.

Abstract:
Sustainability is a sensitive issue for the tourism sector since the concept of sustainability includes the protection of natural resources and cultural heritage. As the tourism activity in a destination increases, it becomes more important to manage the tourism effects in that destination. Because touristic destinations have a life cycle and may lose their touristic attractiveness after a certain time. Some indicators are needed to monitor the effectiveness of tourism development, evaluate the current situation, and take the necessary measures. The most comprehensive indicators for the evaluation of sustainable tourism in destinations have been prepared by the UNWTO. The aim of this thesis is to examine the economic, socio-cultural, and environmental sustainability of the Antalya Kaleiçi region by taking as a reference the basic sustainability indicator determined by UNWTO. The main problem of the research is 'How is the current situation of Kaleiçi within the framework of sustainable tourism indicators?' In line with the purpose of the study, a qualitative research method and a case study approach was designed for the purpose of the study. To acquire data richness with data triangulation and to reduce methodological weaknesses, in addition to the interview, which was determined as data collection technique document analysis, observation notes, and photographs taken in the field were used. In this research, semi-structured in-depth interviews were conducted with 5 local people, 7 local officials, 17 private sector business owners or employees (accommodation, food and beverage, souvenir businesses, taxi drivers), 1 academician at Akdeniz University and 1 non-governmental organization representative (NGO) among Kaleiçi stakeholders. Within the framework of socio-cultural sustainability indicators, the research revealed the negative changes in the demographic structure and changes in lifestyles of Kaleiçi caused by tourism, the lack of participation of the local people in the decision-making processes, the insufficient protection of the cultural heritage of the destination, controversial restoration practices, and security problems. In addition, the inability of the tourism sector to provide economic benefits to the local people reveals the failure of economic sustainability. Finally, findings have been discovered about environmental sustainability problems due to insufficient protection of the natural environment and water resources, lack of noise level control, poor solid waste management, and not controlling the intensity of tourism development.