Televizyonda devlete ilişkin haberlerin söylemine eleştirel bir bakış /
Yazar: OLCAY CANBULAT
Danışman: DOÇ.DR. HURİYE KURUOĞLU
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
ÖZETModern dönemde kitle iletişim araçları bilgi ve hakikatlerin üretiminde önemli derecedegüç ve etkiye sahiptir. Gazete ve televizyonculuk pratikleri, gündelik hayattaki dönüşümleribelirleyen, diğer güç ve iktidar odaklarına eklemlenen pratiklerdir. Televizyon, dönüşümleri vedeğişmeleri kışkırtan ve toplumu, bireyleri ortak uzlaşımlar etrafında birleştiren bir iktidaretkisine sahiptir. Modern dönemin medyaları bu açıdan bakıldığında, belirgin ölçüde iktidarpratiklerine eklemlenen bir iktidar mekanizması olarak tanımlanabilir. Bu nedenle devlet vemedya gibi bu iktidarlar birbirini gereksinir ve birbirinden önemli ölçüde beslenirler.Klasik dönemin İmparatorluklarından modern dönemin iktidarlarına geçişte, yönetimanlayışı açısından önemli bir kırılma yaşanmıştır. Modern iktidarlar çok farklı iktidar teknolojilerineve söylemsel stratejilere sahiplerdir. Yönetsel ve söylemsel düzeyde ortaya çıkan dönüşümler,devletlerin kendilerine ilişkin bilme biçimlerindeki dönüşümlerden kaynaklanmaktadır.Devletin kendine ilişkin bilme biçimlerindeki dönüşüm, ulus-devletlerin temel iktidar odaklarıüzerinden ürettiği söylemsel stratejileri de belirlemekte ve dönüştürmektedir. Bu noktada, Türkiye'dedevletin söyleminin kuruluş koşullarını belirleyen temel söylemsel stratejiler, yukarıda izah edilenaçıklamalar çerçevesinde belirlenmiştir. Bu stratejiler, zaman/tarih, mekân/coğrafya, nüfus ve bireyolarak üç ayrı alanda belirmektedir. Bu üç iktidar alanı, söylemin kuruluş koşullarını belirleyen temelsöylemsel stratejilerin üretildiği ve devletin kendisine ilişkin bilgisinin kodlandığı alanlardır.İfade edilen bu üç strateji, devletin söyleminde çok farklı temalar ve bağlamlardayinelenmektedir. Son dönem Türkiye'nin gündemine birçok temaya içkin olarak yerleşen ve uzun birsürece yayılmış Batılılaşma sürecinin temel söylemsel kurulumlarından beslenen Avrupa Birliği üyeliktartışmalarının, televizyon haber metinleri üzerinden gerçekleştirilen analizinde, devletin söylemiüzerine televizyon haber formatının belirlediği önemli sınırlılıklar ve kısıtlar ortaya çıkmıştır. Bukısıtlar hem devletin kendi söz ve ifade bütünlükleri açısından hem de televizyon haberlerinin formatıile ortaya çıkmaktadır. Devletin Avrupa Birliği'ne ilişkin söylemi, farklı sorunsallaştırma tarzlarınıdışlamakta ve temel bir anlamsal düzeye kapanma gerçekleştirilmektedir. Dolayısıyla AB üyelik süreciyekpare bir Batı algısı üzerine temellenen devletin tüm söylemsel stratejilerinden beslenen birkuruluma yerleşmektedir.307

Abstract:
ABSTRACTIn the modern era, mass media have significant influence on the production ofinformation and facts. The practice of journalism and broadcasting which determine thetransformations in daily life, articulate to the other realms of power and goverment. Televisionhas a sovereign power on inciting transitions and changes and uniting the society and theindividuals around concensus. From this point of view, the media of the modern age can bedefined as a mechanism of power which articulates to the practices of power. For this reason,powers like state and media need each other and are reinforced mutually.During the transition from the Empires of the Classical Age to the powers of Moderntimes, a drastic change in the paradigm of ruling can be observed. Modern powers have specificpower technologies and discoursive strategies. Transitions appearing at the administrative anddiscoursive level result in the transformations of self-awareness of the states. The magisterialtransition also determines and transforms the discoursive strategies produced by the nation-statethrough the main centers of power. At this point, basic discoursive strategies which havedetermined the founding conditions of the state discourse in Turkey have been determined inthe context of the explanations above. These strategies appear in three seperate fields/topics:time/history, space/geography, population and individual. These three realms of power are thosein which the basic discoursive strategies determining the preliminary conditions of discourse areproduced and where the state information is coded. These strategies are repeated in thediscourse of the state through different themes and contexts. In the recent format of the newsabout the EU , restrictions caused by the state can be easily observed especially in the process ofanalysis of the television news texts. These restrictions appear both in the integrity of the state?sown expressions and the format of TV news. The discourse of the state concerning the EU,excludes different types of problematicization and limits the probing of this issue to a basicsemantic level. Therefore, the access process to the EU is located on a formation reinforced bythe discoursive strategies of state, all constructed on a perception of homogeneous West.308