Multipl skleroz hastalarında metilprednizolon tedavi öncesi ve sonrası oksidatif stres, nitrozatif stres ve enflamasyon belirteçlerinin incelenmesi
Evaluation of oxidative stress, nitrosative stress and inflammation markers in multiple sclerosis patients before and after methylprednisolone therapy
Yazar: MAHMURE ASLAN
Danışman: PROF. DR. ARZU SEVEN
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Çalışmamızda Multipl Skleroz (MS) hastalarında ve sağlıklı kontrol grubunda lipid peroksidasyon göstergeleri olarak malondialdehid (MDA), konjuge dien ve 8-izoprostan düzeyleri, nitrozatif stres göstergesi olarak nitrit-nitrat (NO2-/NO3-) ve nitrotirozin düzeyleri, peroksinitrit tutucusu olarak ürik asid; ayrıca enflamatuvar belirteçler olarak TNFa, ICAM-1 ve VCAM-1 düzeyleri ölçüldü.McDonald kriterlerine göre Relapsing Remitting MS (RRMS) tanısı alan ve 5-10 günlük yüksek doz (1000mg/gün) metilprednizolon(MP) tedavisi uygulanan 20 hasta ( E/K: 7/13, yaş:31 ± 9,6) ve 15 sağlıklı birey ( E/K: 5/10, yaş:30,2 ± 5,51) çalışmaya dahil edildi. Nörodejeneratif hastalığı olmayan 15 hastadan (E/K: 6/9, yaş:28,33 ± 5,31) alınan BOS örnekleri kontrol grubunu oluşturdu.Serum 8-izoprostan ve konjuge dien düzeyleri MS hastalarının tedavi öncesi grubunda, kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptandı (p<0.05, p<0.001 sırasıyla). MP tedavisi sonrasında 8-izoprostan düzeyleri tedavi öncesine göre anlamlı derecede düşük bulundu (p<0,05).MS hastalarının tedavi öncesi grubunda serum NO2-/NO3- düzeyleri, kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük (p<0,05), BOS örneklerinde ise anlamlı derecede yüksek saptandı (p<0,001). Kontrol grubuna göre; MS hastalarının tedavi öncesi ve sonrası döneminde nitrotirozin düzeyleri serumda anlamlı derecede düşük (p<0,001), BOS'ta ise yüksek saptandı (p<0,001).MS hastalarının BOS örneklerinde TNFa düzeyi kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük (p<0,05) saptandı.MS hastalarında serum ve BOS örneklerinde 8-izoprostan ve konjuge dien düzeylerindeki artış lipid peroksidasyonunun ve oksidatif stresin artığını göstermektedir. Tedavi sonrasında 8-izoprostan düzeylerindeki anlamlı düşme MP tedavisinin oksidatif stresi azaltmadaki etkisini göstermektedir. BOS NO2-/NO3- ve nitrotirozin düzeylerinin yüksek saptanması enflamasyon ortamında iNOS aktivasyonuyla NO, peroksinitrit ve nitrotirozin artışını gösterir.Enflamatuvar belirteçlerde anlamlı farklılık gözlenmemesi RRMS hastalarının atak döneminde nörodejeneratif olayların hakimiyetini düşündürmektedir.

Abstract:
In this study, we examined malondialdehide (MDA), conjugated diene and 8-isoprostane levels as markers of lipid peroxidation, nitrite-nitrate (NO2-/NO3-) and nitrotyrosine levels as nitrosative stress markers and uric acid as a peroxinitrite scavenger. TNFa, ICAM-1 and VCAM-1 were also analysed as inflammation markers in MS patients and healthy control group.Relapsing and Remitting MS (RRMS) patients (M/F:7/13, age:31 ± 9,6), diagnosed on the basis of Mc Donald?s Diagnostic Criteria, were included in the study. All patients received methylprednisolone (MP) 1000 mg/day for 5-10 days. 15 healthy aged matched individuals ( M/F:5/10, age:30,2 ± 5,51) formed the control group. 15 patients ( M/F:6/9, age:28,33 ± 5,31), without a neurodegenerative disease formed the control group for CSF analysisThere were statistically significant increases in serum 8-isoprostane and conjugated diene levels in MS patients before therapy in comparison to control group. 8-isoprostane levels were significantly decreased after MP therapy (p<0.05In pre-therapy MS group; significantly decreased serum and CSF NO2-/NO3- levels (p<0,05, p<0,001) were observed compared to control group. In pre- and post-therapy MS groups nitrotyrosine levels were significantly decreased in serum (p<0,001), whereas increased (p<0,001) in CSF compared to control group. Serum uric acid levels were significantly increased after therapy (p<0.05). There was a significant decrease in CSF TNFa levels in MS patients compared to control groupIncreased 8-isoprostane and conjugated diene levels in MS patients both in serum and in CSF reflect increased lipid peroxidation and oxidative stress. Significantly decreased 8-isoprostane levels in post?therapy MS patients indicate effectiveness of MP therapy in the relief of oxidative stress.High CSF NO2-/NO3- and nitrotyrosine levels reflect increased NO, peroxynitrite and nitrotyrosine production due to iNOS activation,. No significant changes in inflammatuar markers may indicate the dominance of neurodegenerative events during acute attack in RRMS patients.