Kaygılı çocuk hastaların tedavilerinde nitroz oksit oksijen sedasyonu ve davranış yönlendirme tekniklerinin etkinliğinin karşılaştırmalı değerlendirilmesi
The comparative evaluation of the efficiency of nitrous oxide oxygen sedation and behaviour management techniques in anxious child patients
Yazar: ZEYNEP IŞIK
Danışman: PROF.DR. SERAP ÇETİNER
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Çalısmamızda; davranıs yönlendirme teknikleri ile N2O/O2 sedasyonunun kombinekullanılması ve kaygılı çocukların dis tedavilerindeki etkinliğinin davranısyönlendirme teknikleriyle karsılastırmalı değerlendirilmesi amaçlanmıstır.Çalısmaya kliniğimize basvuran, Frankl Davranıs Skalasına göre negatif veyapozitif davranıs gösteren orta düzey kaygılı, yasları 54-90 ay arasında değisen(ortalama 69.98 ay) 60 sağlıklı (ASA I) çocuk hasta dahil edildi. Hastalar rastgeleiki gruba ayrıldı. Deney grubu hastalara birinci seanslarında nitroz oksit ile kombinedavranıs yönlendirme teknikleri uygulanarak, lokal anestezi ile konservatif distedavileri, ikinci seansta ise yalnızca davranıs yönlendirme teknikleri kullanılarakyine lokal anesteziyle dis tedavileri gerçeklestirildi. Kontrol grubu hastalarda ise heriki seansta da davranıs yönlendirme teknikleri kullanılarak aynı sekilde konservatiftedavi uygulandı. Uygulamalar sırasında fizyolojik parametreler (oksijensaturasyonu ve kalp atım hızı) nabız oksimetresiyle ve çocuğun davranısları HouptSedasyon skalası kullanılarak, baslangıçtan itibaren her 5 dakikada bir ölçülüp,kaydedildi. Hastaların kaygı düzeyleri tedavi öncesinde aileye uygulanan anket, MCAS,Smiley, Frankl ve Yale preoperatif kaygı skalaları ile birinci ve ikinci seansbaslangıcında ölçülerek kaydedildi.Tedavi öncesi uygulanan ölçümlerde deney grubu ve kontrol grubu hastalarınkendi içlerinde ikinci tedavi seanslarında kaygı düzeyleri anlamlı oranda azalarak,daha uyumlu oldukları gözlenirken, deney ve kontrol grubu hastaların her iki seanssonuçları karsılastırıldığında ise gruplar arasında kaygı düzeyinin kontrol grubundarakamsal azalmasına karsın, farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptandı.Tedavi sırasında yapılan ölçümlerde ise deney grubu hastaların birinci seanslarındakontrol grubuna göre istatistiksel olarak daha düsük kaygı düzeylerinin olduğuancak ikinci seanslarda deney grubu ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarakanlamlı bir fark olmadığı görüldü.Çalısma sonuçlarımız genel olarak değerlendirildiğinde, çocuk dishekimliğinde orta düzeyde kaygısı olan çocuklarda, nitroz oksit oksijen sedasyonunetkili bir sedatif ajan olduğu, ancak ilerleyen hasta davranısına bir katkısınınolmadığı görülmüstür. Buna karsın, orta düzeyde kaygısı olan çocuklarda basarılıdavranıs yönlendirme teknikleriyle ilerleyen randevularda hasta ile uygun ve etkiliiletisimin sağlanabileceği sonucu ortaya çıkmıstır.Anahtar Sözcükler: Çocuk dis hekimliği, davranıs yönlendirme teknikleri,kaygılı çocuk, nitroz oksit, sedasyon .

Abstract:
In our study it is aimed to evaluate the comparative efficiency of behaviourmanagement techniques combined with N2O/O2 sedation, and behaviourmanagement technique only in dental treatment of anxious children.60 healthy children (ASA 1)who referred to our clinic, with having negativeor positive behaviour and moderate anxiety according to Frankl Behaviour Scale,ages differing between 54-90 months (mean 69,98 months) were accepted to thestudy. Patients were divided randomly into two groups. In the first visit of theexperiment group conservative dental treatments with local anaesthesia were appliedby using Nitrous Oxide and combined behaviour managent techniques, in the secondvisit only behavior management techniques were used for dental treatment with localanaesthesia. For the control group in each visit same conservative treatments wereapplied by using behaviour management techniques. During the treatmentsphysiological parameters (oxygen saturation and heart rate) and child?s behaviourswere determined and recorded with pulse oxymetry and Houpt sedation scale inevery 5 minutes starting from the beginning. At the beginning of the first and thesecond visit, anxiety degrees of patients were measured and recorded by usingpretreatment family questionnaire, MCAS, Smiley, Frankl and Yale preoperativeanxiety scales.While the anxiety degrees were significantly reduced and the children hadbecome more adaptive in the pretreatment measures of the experimental group andthe control group after the second treatment visit, when two visit results of theexperiment and the control group were compared it has seen that in spite of anumeric reduction of the anxiety degree of the control group, this reduction wasstatistically insignificant. In the measures taken during the treatment, the experimentgroup in the first visit had had significantly lower anxiety degrees than the controlgroup but there was no statistically significant difference between the experimentgroup and control group in the second visit.When the results are generally evaluated, without any effect on theprogressive patient behaviour, nitrous oxide oxygen sedation seems to be aneffective sedative agent for children with moderate anxiety in pediatric dentistry.However with behaviour management techniques it seems that a propriate andeffective communication can be formed with moderate anxious children insequential dental visits.Key Words: Anxious child, behaviour management techniques ,nitrousoxide, pediatric dentistry, sedation.