Turizm sektörünün ekonomik büyüme üzerindeki etkisi
The impact of the tourism sector on economic growth
Yazar: SÜLEYMAN EMRE ÜZÜMCÜ
Danışman: PROF. DR. CEMAL ERDEM HEPAKTAN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İkt. Gelişme ve Uluslararası İkt. Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics ; Turizm = Tourism
Dizin: Büyüme = Growth ; Ekonometrik analiz = Econometric analysis ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Turizm = Tourism ; Turizm gelirleri = Tourism incomes ; Turizm sektörü = Tourism sector ; Türk ekonomisi = Turkish economy ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Turizm, ekonomik büyüme üzerinde çok yönlü ve olumlu etkiye sahip önemli bir sektördür. İlk olarak, turizm sektörü, geniş bir istihdam potansiyeli sunarak iş olanaklarını artırmakta ve bu sayede yerel ve ulusal düzeyde işsizlik oranlarının düşmesine katkıda bulunmaktadır. Bu istihdam potansiyeli, turizmle ilişkili çeşitli sektörlerde, özellikle konaklama, yeme içme, rehberlik gibi alanlarda istihdam yaratılmasını sağlar. Ayrıca, turistlerin harcamaları, ülkenin toplam gelirini artırmakta ve döviz kazancı elde etmesine yol açmaktadır. Bu döviz girişi, özellikle dış ticaret açıklarının kapatılmasında etkili bir rol oynayarak ödemeler bilançosunu olumlu yönde etkilemektedir. Turizm sektörünün ekonomik etkisi sadece gelir ve istihdam sağlamakla kalmaz; aynı zamanda turistlerin ihtiyaçlarını karşılamak için çeşitli sektörlerde talebi artırarak diğer sektörleri de tetikler ve böylece genel ekonomik aktiviteyi artırır. Bu durum, yerel hizmet sektörleri, ulaşım, alışveriş ve kültürel etkinlikler gibi birçok alanda ekonomik büyümeye yardımcı olmaktadır. Dolayısıyla, turizm sektörünün ekonomik büyümede oynadığı çok yönlü rol, sadece gelir ve istihdam yaratma açısından değil, aynı zamanda büyümenin niteliğini de etkilemesi nedeniyle ekonomik kalkınmanın sağlanması bakımından oldukça önemlidir.
Bu bağlamda, Türkiye'nin turizm sektörü ile ekonomik büyümesine yönelik, 2003:Q1-2022:Q4 dönemi arasındaki performansını gösterebilme amacıyla yapılan ekonometrik analiz, turizm sektörü geliri ile Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GSYH) arasındaki ilişkiyi ele almaktadır. Çalışmanın temel amacı, turizm gelirinin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini belirlemek ve analiz sonuçlarına dayanarak Türkiye'nin turizm sektörünü daha etkin bir şekilde yönetebilmesi için politika önerileri sunmaktır. Yapılan analizler, turizm sektörü gelirinin ekonomik büyüme üzerinde pozitif bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Bu durum, Türkiye'nin turizmi sadece ekonomik büyümeyi destekleyen bir sektör olarak değil, aynı zamanda kalkınma stratejileri içinde kilit bir unsur olarak değerlendirmesi gerektiğini vurgular.

Abstract:
Tourism is a significant sector with a multifaceted and positive impact on economic growth. Firstly, the tourism sector increases job opportunities by providing a broad employment potential, thereby contributing to the reduction of unemployment rates at the local and national levels. This employment potential leads to the creation of jobs in various sectors related to tourism, especially in areas such as accommodation, dining, and guiding. Furthermore, the expenditures of tourists increase the total income of the country and lead to earning foreign exchange. This foreign exchange inflow positively affects the balance of payments, especially by playing an effective role in closing trade deficits. The economic impact of the tourism sector not only provides income and employment; It also stimulates other sectors by increasing demand in various sectors to meet the needs of tourists, thereby increasing overall economic activity. This situation helps foster economic growth in various areas such as local service sectors, transportation, shopping, and cultural events. Therefore, the multifaceted role that the tourism sector plays in economic growth is quite important for achieving economic development, not only in terms of generating income and employment, but also because it affects the quality of growth.
In this context, aimed at Turkey's tourism sector and economic growth, econometric analysis conducted to demonstrate its performance between the period of 2003:Q1-2022:Q4, addresses the relationship between tourism sector income and Gross Domestic Product (GDP). The main objective of the study is to determine the impact of tourism revenue on economic growth and to provide policy recommendations for Turkey to manage its tourism sector more effectively based on the analysis results. The conducted analyses indicate that tourism sector revenue has a positive effect on economic growth. This emphasizes that Turkey should consider its tourism not only as a sector supporting economic growth but also as a key element in development strategies.