Bazı makarnalık buğday genotiplerinin bitkisel ve dane kalite özelliklerinin belirlenmesi, Sds-Page yöntemi ile genetik karakterizasyonu
Determining the plant and wheat grain quality features of certain varieties of durum wheat, genetic characterization through the Sds-Page method
Yazar: SELÇUK KIRMAZ
Danışman: DOÇ. DR. MURAT TİRYAKİOĞLU
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Buğday = Wheat ; Elektroforez-poliakrilamid jel = Electrophoresis-polyacrylamide gel

Özet:
Çalışmanın amacı, 32 güncel tescilli makarnalık buğday çeşidi, 11 yerel populasyondan oluşan 43 makarnalık buğday genotipinde bazı bitkisel unsurlarının yanı sıra dane kalite özellikleri inceleyerek, SDS-PAGE yöntemi ile dane protein bantlarına göre genetik benzerliği tespit etmektir. Tarla denemesi 2011/2012 yetiştirme sezonunda yağışa bağlı şartlarda Şanlıurfa ili Harran Ovası koşullarında yürütülmüştür. Bitkiler 4 metre uzunluğundaki parsellere altı sıra ve sıra arası 0.2 m olacak şekilde ve metrekareye 450 tohum gelecek şekilde el ile ekilmiştir. Ekim 14 Aralık tarihinde yapılmıştır. Ekim öncesi toprağa saf olarak 80 kg ha-1 gelecek şekilde 20-20-0 kompoze gübresi uygulanmıştır. Çalışmada hektolitre ağırlığı dışındaki tüm incelenen özellikler bakımından çeşitler arasında istatistik bakımdan önemli fark tespit edilmiştir. Bitki boyu 140,0-78,5 cm, başak uzunluğu 6,57-6,35 cm, başak dane sayısı 28,9-15,1 adet, dane verimi 3047-1066 kg ha-1, bin dane ağırlığı 43,2-34,0 g, dane protein oranı % 20,2-14,8, glüten oranının % 17,6-13,0 arasında değiştiği tespit edilmiştir. Genotipler % 80'lık benzerlik oranına göre altı grup oluşturmuşlardır. Bunlar; Akçakale-2000, Güneyyıldızı, Levante, Havrani, Menceki, Minaret, Sarıçanak 98, Yelken 2000, Şırnak, Zühre, Eyyubi, Artuklu, Kurtalan, Altıntoprak 98, Minaret, Altıntaş-95 ve Karadere (A grubu), Kızıltan 91, Kunduru 1149, Eminbey Karakılçık, İmren, Svevo, Tüten 2002, Fuatbey 2000, Hacıhalil, Zenit, Saragolla ve Bağıcak (B grubu), Diyarbakır-81, Aydın-93 ve Fırat-93 (C grubu), Harran-95, Şahinbey, Altın 40/98 ve Çakmak-79 (D grubu), Claudio, Kümbet 2000 ve Hacıhalil (E grubu) ve Çeşit-1252, Yılmaz 98, Dumlupınar ve Amonos-97 (F grubu) şeklinde gerçekleşmiştir. Benzerlik katsayısı % 70'e çekildiğinde tüm genotipler iki grupta yer almış, A, B ve C grubu genotipleri kendi arasında, D, E ve F grubu kendi arasında benzer olmuşlardır.

Abstract:
The aim of the study, in 32 currently registered durum wheats and 43 durum wheats, consisting of 11  local populations, certain plant traits as well as grain, examining the quality characteristics is to determine the genetic similarity according to SDS-PAGE with grain protein bands. The field trial was carried out under conditions of rainfall in the 2011/2012 growing season under the conditions of Harran Plain in Şanlıurfa province. The seeds were sowed in 4-meter-long parcels with a row of six rows and a row of 0.2 m and 450 seeds per square meter. The sowing was carried out on 14 December. 20-20-0 compound fertilizers were applied to the soil before sowing as 80 kg ha-1. In the study, a statistically significant difference was found between the varieties in terms of all examined properties except the hectoliters weight. Plant height 140,0-78,5 cm, spike length 6,57-6,35 cm, spike grain number 28,9-15,1 pieces, grain yield 3047-1066 kg ha-1, thousand grain weight 43,2-34,0 ,grain protein content is 20,2-14,8% and gluten ratio is 17,6-13,0%. Genotypes formed six groups according to 80% similarity ratio. These; Akcakale-2000, Southstar, Levante, Havrani, Menceki, Minaret, Sarigak 98, Yelken 2000, Sirnak, Zuhre, Eyyubi, Artuklu, Kurtalan, Altintoprak 98, Minaret, Altintas-95 and Karadere (A group), Kiziltan 91, Kunduru 1149, Eminbey Karakılçık, İmren, Svevo, Tüten 2002, Fuatbey 2000, Hacıhalil, Zenit, Saragolla and Bağıcak (Group B), Diyarbakır-81, Aydın-93 and Fırat-93 (Group C), Harran-95, Şahinbey, Gold 40 / 98 and Çakmak-79 (D group), Claudio, Kümbet 2000 and Hacıhalil (E group) and Vari-1252, Yilmaz 98, Dumlupinar and Amonos-97 (F group) was the form. When the similarity coefficient was reduced to 70%, all genotypes were in two groups. The genotypes of  the A, B and C group and, D, E and F groups were similar among themselves.