Datça-Bozburun yarımadası balıkçılığının etkinlik analizi
Efficiency analysis of fisheries in Datça-Bozburun peninsula
Yazar: HURİYE GÖNCÜOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. VAHDET ÜNAL
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Balıkçılık yönetimiyle ilgili önlemlerin değerlendirilmesinde farklı balıkçı filolarının teknik etkinliği üzerine yapılan çalışmaların önemi ve sayısı giderek artmaktadır. Bu tür çalışmalar, balıkçıların kaynaklarını teknik anlamda daha verimli kullanarak, gelirlerini yükseltebileceklerini göstermektedir. Bu çalışmada, Datça-Bozburun yarımadasında küçük ölçekli balıkçılık yapan teknelerin teknik etkinliğinin veri zarflama yöntemi kullanarak ölçülmesi ve etkinsizlikten kaynaklanan üretim ve girdi kayıplarının ortaya konulması hedeflenmiştir. Çalışmada, üretim ile ilişkisi olduğu düşünülen sosyo-ekonomik faktörlerin etkinlik üzerine yaptığı etki de saptanmıştır. Bu kapsamda Ocak 2011-Şubat 2012 tarihleri arasında, Datça-Bozburun Yarımadası Özel Çevre Koruma Bölgesi?nde, tam sayım yöntemi kullanılarak 246 tekne sahibi balıkçı, lider balıkçılar ve su ürünleri kooperatifi başkanları ile görüşülmüştür. 
Datça-Bozburun Yarımadası balıkçılığı teknik etkinlik değeri ortalama 0,9, ölçek etkinlik değeri ortalama 0,4, tahsis etkinlik değeri ortalama 0,3 bulunmuştur. Bu durum etkin olmayan bir balıkçılık yapıldığını göstermektedir. Bölgedeki etkinsizlik mevcut girdilerden en çok çıktıyı elde edememekten kaynaklanmaktadır. Yarımadalar arasındaki etkinlik değerlerine göre bir karşılaştırma yaptığımızda Bozburun Yarımadası?nın girdi ve mevcut kaynaklarla en fazla üretimi gerçekleştirmede daha başarılı olduğu görülmüştür. Çalışmanın sonuçları, bölgesel amaçlı bir balıkçılık yönetimine veri kaynağı olabilir. Etkinsizliğin kaynağı belirlenerek bölgesel-yerel önlemler alınabilir ve böylece yerel olarak daha etkin bir üretim gerçekleştirilerek, maliyetler azaltılabilir ve kar maksimize edilebilir.

Abstract:
There is an escalation in the  importance and number of studies on the technical efficiency of different fisheries fleets in attempt of evaluating the measures related to fisheries management. Such studies show that fishermen are able to increase their incomes by using their resources technically more efficiently. This study aims at measuring the technical efficency of small-scale fishing boats in Datça-Bozburun Peninsula by data envelopment and conveying the input and production losses steming from inefficiency. The study also pinpoints the effect of socio-economic factors -which are deemed relevant to production- on efficiency. In this scope, 246 boat owners, fishermen leaders and managers of fishery cooperatives were interviewed in the Datça-Bozburun Peninsula Special Protected Area using the Full-enumeration method between January 2011-February 2012.The average technical efficiency, average scale efficiency and average allocative efficiency of Datça-Bozburun Peninsula are 0,9, 0,4 and 0,3 respectively. This situaion prevails inefficient fisheries in the area, caused by the failure to obtain maximum output from existing inputs. Comparison of efficiency values between the peninsulas showed that Bozburun Peninsula has a higher success in obtaining maximum production with existing resources and inputs. The results of the study could be a data source for regional fisheries management. Determining the cause of inefficiency could also help in taking regional-local measures to develop a more efficient production, reducing costs and maximizing profits.