Diyarbakır ili Kayapınar ilçesi 9 no'lu aile sağlığı merkezi bölgesinde 30-69 yaş arası kadınların meme ve serviks kanseri konusunda bilgi tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge, attitude and behaviors of women between 30-69 years old in kayapinar, number of 9 family health center area, about breast and cervix cancer
Yazar: ESRA İNAN NAZLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ CEYLAN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aile sağlığı merkezi = Family health center ; Bilgi = Knowledge ; Davranış = Behavior ; Diyarbakır = Diyarbakır ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Tutumlar = Attitudes ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms

Özet:
Erken tanı meme ve serviks kanseri prognozunda çok önemlidir. Bu
çalışmanın amacı meme ve serviks kanseri bulguları risk faktörleri ve erken tanı
yöntemleri konusunda kadınların bilgi, tutum ve davranışlarını değerlendirmektir.
Kesitsel tipteki bu araştırmanın örneklemini Diyarbakır ili Kayapınar ilçesi 9 no' lu
Aile Sağlığı Merkezi bölgesinde oturan 30-69 yaş grubundaki 350 kadın
oluşturmaktadır. Literatür doğrultusunda geliştirilen bir anket formu ile veriler
toplanmıştır. Araştırmada kadınların %87,7' si erken teşhisle kanserden kurtulma
şansının artacağını düşünmektedir. Kanserde erken teşhisin önemli olduğunu
düşünen kadınlar daha yüksek oranda kendi kendine meme muayenesi (KKMM)
yapmakta ve mamografi ile pap-smear testi yaptırmaktadır. Araştırmada kadınların
%17,4' ünün her ay KKMM yaptığı ve %19,4' ünün en az bir kere mamografi
çektirdiği saptanmıştır. Araştırmada KKMM'nin erken tanıda önemli olduğunu
düşünen ve KKMM eğitimi alan kadınların daha yüksek oranda düzenli KKMM
yaptığı saptanmıştır (p<0.05). Kadınların yaşı, eğitim durumu, çalışma durumu ve
sosyal güvence varlığı ile düzenli KKMM yapma arasındaki ilişki anlamlı
bulunmuştur (p<0.05). Kadınların yaşı ile mamografi yaptırmaları arasında ilişki
anlamlı iken medeni hal, eğitim durumu, çalışma durumu ve sosyal güvence varlığı
ile mamografi yaptırma arasındaki ilişki anlamlı değildir (p˃0.05). Çalışmada
kadınların %38,3' ü en az bir kere smear yaptırdığını belirtmiştir. Daha önceden
serviks kanseri konusunda bilgi alan ve erken tespit için düzenli pap-smear testi
yaptırması gerektiğini bilen kadınların daha yüksek oranda pap-smear testi
yaptırdıkları saptanmıştır (p<0.05). Eğitim durumu yüksekokul ve üzeri olan
kadınlar, evli olan kadınlar ve sosyal güvencesi olan kadınlar anlamlı olarak daha
çok smear testi yaptırmıştır. Ayrıca kadınlar KETEM, ulusal meme ve serviks
kanseri tarama standardı hakkında yeterli bilgiye sahip değildir. Meme ve serviks
kanseri erken tanı yöntemlerini daha önceden duyma ve bu konuda eğitim alma,
kadınların erken tanı davranışlarını daha çok yapmalarını sağladığı için, kadınlar
meme ve serviks kanseri erken tanı ve tarama yöntemleri hakkında eğitilmeli ve
tarama hizmetleri yaygınlaştırılmalıdır.
Anahtar sözcükler: Meme kanseri, Serviks kanseri, Kendi kendine meme
muayenesi, Mamografi, Pap smear testi

Abstract:
Early diagnosis is very important in breast and cervical cancer prognosis. The
aim of this study is to evaluate the knowledge, attitudes and behaviors of women
about breast and cervical cancer findings, risk factors and early diagnosis methods.
The sample of this cross-sectional study is composed of 350 women aged 30-69
years living in the Family Health Center area no. 9 of Kayapınar district of
Diyarbakır province. A questionnaire developed in line with the literature was
collected. In the study, 87,7% of the women think that the chance of getting rid of
cancer by early diagnosis will increase. Women who think that early detection of
cancer is important should make breast self-examination (BSE) and have a
mammography and pap smear test at a higher level. In the study, it was determined
that 17,4% of the women had done BSE every month and 19,4% had at least one
mammogram. In the study, it was found that the women who were thinking about the
early diagnosis of BSE and who were educated BSE had higher regular BSE (p
<0.05). The relationship between the age of the women, educational status, working
status, social security presence and regular BSE was found to be significant (p
<0.05). While the relationship between the age of women and mammograms is
significant, the relationship between marital status, educational status, working
status, social security presence and mammography is not significant (p˃0.05). 38,3%
of the women in the study reported that at least once a smear done. It was found that
women who had knowledge of cervical cancer and who knew they should have
regular pap smear test for early detection had higher pap smear test (p <0.05). The
educational status of women in academy and above, married women and women
with social security have significantly more smear tests. In addition, women do not
have enough information about KETEM, the national breast and cervical cancer
screening standard. Hearing the methods of early diagnosis of breast and cervical
cancer, and training in this subject, because it allows women to do more early
diagnosis, women should be educated about breast and cervical cancer early
diagnosis and screening methods and screening services should be widespread.
Keywords: Breast cancer, Cervical cancer, Breast Self-Examination, mammography,
Pap smear test.