Ortaokul öğrencilerinin konuşma becerilerinin geliştirilmesinde görsellerin etkisi
Impact of the visuals on improvement of verbal skills of the students in junior high schools
Yazar: ÜMİT YEGEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FULYA TOPÇUOĞLU ÜNAL
Dumlupınar Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Görsel okuryazarlık = Visual literacy ; Görsel ögeler = Visual items ; Konuşma becerisi = Speaking skills ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Türkçe eğitimi = Turkish education

Özet:
Bu araştırmada, Türkçe dersi öğretim programında belirlenen konuşma becerisi kazanımlarının görseller kullanılarak geliştirilmesi amaçlanmıştır. Görsellerin konuşma becerisi üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla araştırma; nicel yöntemde ön-test son-test kontrol gruplu yarı deneysel model, nitel araştırma yönteminde ise eylem araştırması olarak desenlenmiştir. Nicel ve nitel veri toplama teknikleri beraber kullanılmıştır. Nicel veriler için araştırmacı tarafından konuşma becerisi kazanımları dikkate alınarak geliştirilen "Konuşma Becerisi Değerlendirme Formu", nitel veriler için de içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma bir devlet okulunun iki altıncı sınıf şubesinde 2013- 2014 eğitim- öğretim yılının birinci döneminde, oranlı tesadüfi (random) örnekleme yöntemi kullanılarak yapılmıştır. 
Araştırmanın nicel bulgularına göre; deney grubu öğrencileri son-testte;  = 75,09 puan almışken, kontrol grubu için bu oran  = 48,68' de kalmıştır ( t(31)=7,3 p>.05). Son- test puanlarında kız öğrenciler lehine anlamlı fark da tespit edilmiştir. Bazı bulgulara göre deney grubu öğrencilerinin; %28.1 oranında konuşmasına uygun ifadelerle başladığı, %21.8' inin konuşmasında başlık kullandığı, %46.8 oranında gereksiz sesler çıkardığı tespit edilirken, kontrol grubu öğrencilerinin ise; %3.1 oranında konuşmasına uygun ifadelerle başladığı, %6 sının konuşmasında başlık kullandığı, %90.6 oranında gereksiz sesler çıkardığı belirlenmiştir.
Araştırmanın nitel bazı bulgularına göre; deney grubu öğrencilerinin konuşma becerisi süre ortalaması 3.2 sn. olarak gerçekleşirken, aynı süre kontrol grubunda 1.3 sn. olarak belirlenmiştir. Deney grubu öğrencileri toplamda 440 adet kelime üretirken, kontrol grubu; 238 kelime üretmiştir. Bu anlamda deney grubu öğrencilerinin sözcük türleri olarak kullandığı 391 kelimenin %58.5'i isim, %19.9'u fiil, %10. 2'ü sıfat, %3.3'ü zarf, %3.5'i zamir, %4.6'sının ise edat ya da bağlaç olarak kullanıldığı belirlenmiştir. Kontrol grubu öğrencilerinde ise; sözcük türleri olarak kullanılan 204 kelimenin %55.8'i isim, %20'si fiil, %8.3'ü sıfat, %4.4'ü zarf, %3.9'u zamir, %4.4'ünün ise edat ya da bağlaç olarak kullanıldığı belirlenmiştir.
Bu bağlamda, kullanılan görsellerin konuşma becerisini geliştirdiği ifade edilebilir.



Anahtar Kelimler: Görsel okuryazarlık, görsel unsurlar, konuşma becerisi, konuşma eğitimi, Türkçe dersi.

Abstract:
This study is intended to investigate the impact of the visuals on improvement of verbal skill gains specified in the curriculum of Turkish lessons. In order to identify the impact of the visuals on verbal skills, the study was designed as quasi-experimental study with pretest-posttest control group for quantitative method; and as action study for qualitative method. Qualitative and quantitative data collection techniques were used concurrently. While "Verbal Skill Evaluation Form" developed by the researcher based on the verbal skill gains was used for quantitative data, content analysis was used for qualitative data. The study was conducted in two 6th grade classes of a state school during first semester of 2013-2014 education year, using proportionate random sampling method.
According to qualitative findings of the study; experimental group scored  = 75,09 on posttest while control group has scored only  = 48,68 ( t(31)=7,3 p>.05). Also, there is a positively significant difference in favor of female students. Some results suggest that 28.1% of the experimental group has begun their speech using appropriate expressions while 21.8% of them used titles, and 46.8% of the group used unnecessary sounds. For the control group, the results were; 3.1% of the group began with appropriate expressions, 6% of them used titles in their speech and 90.6% of the group just uttered unnecessary sounds.  
According to the qualitative findings of the study; average time of verbal skill for the students of experimental group was 3.2 seconds, while this figure was 1.3 seconds for control group.  Students of experimental group generated 440 words, while this figures was 238 in control group. In this context, the natures of such 391 words used by experimental group were noun (58.5%), verb (19.9%), adjective (10.2%), adverb (3.3%), pronoun (3.5%), and preposition or conjunction (4.6%). For control group, of the 204 words used by the students; 55.8% were nouns, 20% of them were verbs, 8.3% of them were adjectives, 4.4% of them were pronouns, 3.9% of them were adverb, and 4.4% of them were either particles or conjunctions. 
In this context, it can be said that used visuals contributed in improvement of the verbal skill. 




Keywords: Elocution, Turkish lessons, verbal skill, visual elements, visual literacy