Sosyal medyada kullanıcı davranışları: Kullanıcıların gizlilik ve mahremiyet algıları
User behavior in online social networks: Social network site users' privacy perceptions
Yazar: ASLIHAN BANU CENGİZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR BÖLÜK
Bahçeşehir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgi Teknolojileri Ana Bilim Dalı / Bilgi Teknolojileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Bilim ve Teknoloji = Science and Technology
Dizin: Gizlilik = Confidentiality ; Mahremiyet = Privacy ; Yeni medya = New media ; İnternet = Internet

Özet:
Günümüzde internet, kullanıcılarına birçok "Sosyal Medya" sitesine ulaşma ve kullanma
olanağı sağlamaktadır. Sosyal medya uygulamaları da kullanıcılarının diğer kullanıcılarla
özgürce iletişim kurmanın en kolay yollarını sunmaktadır. Bununla birlikte, sosyal medya
siteleri, özel bilgilerini ve günlük rutin etkinliklerini paylaşan kullanıcılar için çok
tehlikeli olabilmektedir. Sosyal medya sitelerinde yaşanan gizlilik ve mahremiyet ile ilgili
sorunlar, kullanılan uygulamalar tarafından ve bilgisayar korsanları tarafından olabileceği
gibi sosyal medya kullanıcılarının kendi tutumlarından kaynaklı da yaşanabilmektedir.
Bu çalışma sosyal medya kullanıcılarının gizlilik ve güvenlik bilinci farkındalıklarını
incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu çalışmanın alt amacı sosyal medya kullanıcılarının
sosyal medya kullanım amaçlarını belirlemektir. Bunun dışında sosyal medya
kullanıcılarının sosyal medyadaki mahremiyet ve gizlilik problemleri hakkındaki
farkındalıklarını anlamak için, kullanıcıların Facebook, Twitter ve Instagram kullanımları
araştırılmıştır. Bu araştırma için farklı demografik özelliklere sahip sosyal medya
kullanıcılarına bir anket dağıtılmış ve bu anketleri toplam 103 kullanıcı cevaplamıştır.
Ayrıca, bu çalışmada iki ulustan sosyal medya kullanıcılarının davranışları incelenerek
sosyal medya kullanıcılarının davranışları ile güvenlik ve gizlilik tehditleri arasında bir
ilişki olup olmadığı araştırılmaktadır. Bu araştırma için ise Türkiye ve Irak olmak üzere
iki farklı ülkeden sosyal medya kullanıcılarına bir anket dağıtılmıştır. Bu anketleri toplam
700 kullanıcı cevaplamıştır.
Araştırma sonuçlarına göre, sosyal medya kullanıcılarının gizlilik problemleri
farkındalıkları ile güvenlik problemleri farkındalıkları arasında pozitif yönde ilişki tespit
edilmiştir. Türk sosyal medya kullanıcılarının gizlilik ve güvenlik bilinci açısından
saldırılara karşı davranışlarına Iraklı kullanıcılarından daha fazla önem verdikleri tespit
edilmiştir. Çalışmada sosyal medya kullanıcılarının yaşları arttıkça sosyal medyada
gizlilik farklılıklarının da arttığı tespit edilmiştir. Ayrıca kadın kullanıcıların sosyal
medya ortamında erkek kullanıcılara göre daha fazla güvenilir davranışlar sergiledikleri
gözlemlenmiştir. 18-24 yaş aralığındaki katılımcıların ise sosyal medyada daha fazla
güvenlik farkındalığının olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In our modern world, the internet offers many opportunities for users to have the ability
to register and use a vast number of "Social Media" offering the easiest ways to contact
other users. However, on the other hand, social media sites can be very dangerous for
users who shared their private information and their daily routine activities. Social media
may affect users' privacy and cause irreversible problems. Privacy and security issues on
social networking sites can be caused by applications used and hackers. It may also arise
from social media users' own attitudes.
The main purpose of this study was to examine users' awareness of given their own full
private information they mention on social media sites. Exploring such awareness, three
commonly used social media applications were included, namely, Facebook, Twitter, and
Instagram. In this study, a survey was distributed to social media users with different
demographic characteristics and these questionnaires were answered by a total of 103
social media users. Also, this study examines the behaviors of social media users from
two nationalities, investigating whether there is a relationship between social media users'
behaviors and security and privacy threats. In this study, a survey was distributed to social
media users with different countries; Turkey and Iraq. These questionnaires were
answered by a total of 700 social media users.
The results of the research have shown that social media users' awareness of security
concerns is positively associated with awareness of the privacy implications. According
to behaviors against attacks Turkish social media users do more care about the
consciousness of privacy and security than Iraqi users are located. The study shows that
social media users, especially older generations are more aware about terms and privacy
points than newer ones. Besides, females show the most reliable on sharing their real
information than men do in the social media environment. In addition, the young
generation who aged between 18-24 is more aware about security points as a result, they
are more careful while using social media sites.