Algılanan rekabet güçleri, rekabet stratejisi ve organizasyonel performans: Türkiye otelcilik endüstrisi uygulaması
Percieved competitive forces,competitve strategis and organizational performance: An implementation on hospitality industry in Turkey
Yazar: REFİKA MELİS ANOLAY
Danışman: PROF. DR. SEÇKİN POLAT
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mühendislik Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Rekabet stratejileri = Competition strategies

Özet:
Çalışmada, firmaların endüstrilerinde algıladıkları rekabet güçleri ve bu doğrultuda belirledikleri varsayılan rekabet stratejisi ilişkisi incelenmektedir. Bu amaç ile kurulan model; rekabetin yoğun olduğu, sosyoekonomik ve siyasal değişimlerden fazlasıyla etkilenen ve turizm endüstrisine ait bir alt sektör olan otelcilik sektörü ele alınarak söz konusu ilişkiler bu sektör üzerinden değerlendirilmiştir.
Günümüz rekabet koşullarında, firmalar faaliyet gösterdikleri endüstrilerin dinamiklerini ve eğilimlerini doğru yorumlayarak endüstride kendilerine uygun bir yer edinme baskısıyla karşı karşıyadır. Organizasyonlar algıladıkları çevresel güçler doğrultusunda endüstride yer almak istedikleri konumu belirleyerek, bu doğrultuda uygulamaları gereken strateji ile ilerlemeyi hedeflemektedir. Burada çoğu organizasyon açısından kritik nokta, endüstrideki mevcut güçleri doğru algılayarak koşullardan avantaj elde edebilmektir. 
Algılanan rekabet güçleri için Porter'ın beş rekabet gücü, rekabet güçleri için ise yine Porter'ın strateji sınıflandırmasında yer alan ve temel stratejiler olan maliyet liderliği ve farklılaştırma baz alınarak değerlendirilmiştir. 
Ölçüm modeli olarak, hem formatif hem de reflektif modeller kullanılarak, literatürden derlenen göstergeler anket soruları haline getirilmiştir. Anket yolu ile toplanan verilere ait sonuçlar, oluşturulan Yapısal Eşitlik Modeli çerçevesinde SmartPLS yazılımı kullanılarak elde edilmiştir.
Çalışma sonucunda, algılanan rekabet güçlerinin otellerin yapmış olduğu stratejik seçimler üzerinde etkili olup, otelleri belli stratejik seçimler yapmaya yönlendirdiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The intensity of competition in an industry have affects on strategy decisions and determines the ability of the organizations to sustain above average returns and performance. Intensity of the competition is a result of economic and technological characteristics of the industry. Perceived competition intensity based on strength of the five basic competitive forces; threat of new entrants, bargaining power of buyers, rivalry between existing competitors, threat of substitute products and bargaining power of suppliers. 
For the present study, a complementary model is developed based on relationship between perceived competitive forces, competitive strategy and organizational performance.  Although the relationships are discussed as pairwise models in the previous studies, it has not been used to assess the relationships as a whole. 
The present study was conducted to describe the Hotel Management Industry competitive environment in Turkey and to assess the impacts of competitive forces on competitive strategy and performance. 
The study primarily use Porter's five forces model to assess competitive forces and Porter's generic strategy classification as competitive strategy types. Organizational performance is classifies as financial and nonfinancial as previous studies also prefer to assess performance. For measuring the related dimensions, indicators those are supposed to measure competitive forces, competitive strategies and organizational performance, are formed as measurement model. For measuring competitive forces, differently from the all previous studies, formative measurement model is established where there is a casual relationship from indicators to the competitive forces. To measure competitive forces and the organizational performance, a reflective model is established, which is a general assumption for almost all measurement models in the literature. 
A survey is conducted to obtain related data for the application of the research model to assess relationships. Survey questions are formed from the indicators of the dimensions and a 75-questioned survey is sent to responders via online and over a research company. Strategic decision makers of the hotels are composes the target responder group. 187 questionnaires is sent, but only 88 questionnaires (with a rate of %48) is convenient to use in model application. The probable reasons are incomplete questionnaires, biased responses of responders and the variations in positions of responders. 
The complementary model that includes perceived industry specific competitive forces, competitive strategies and organizational performance dimensions and their sequential relationships provide results, which are in the same line with previous researches in many aspects. When the all results are evaluated together, for the hospitality industry proposed relations are supported. The research aims to provide a basis for the future researches related with the research model and hospitality industry results.