HPV aşısı hakkında ailelerin bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge, attitude and behavior of families about HPV vaccine
Yazar: PINAR ÇELİK
Danışman: DOÇ. SONAY İNCESOY ÖZDEMİR
Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile = Family ; Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Bilgi = Knowledge ; Farkındalık = Awareness ; Papillomavirüs aşıları = Papillomavirus vaccines ; Papillomavirüsler = Papillomaviridae ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: HPV ile ilişkili hastalıkların bir halk sağlığı sorunu haline gelmesi hem enfeksiyondan korumak hem de ilerlemesini durdurmak için aşı üretilmesi fikrini doğurmuş ve bu aşı HPV enfeksiyonu ve sonuçlarına yönelik önemli bir müdahale olmuştur.
Çalışmamızın amacı 9-18 yaş çocukların ebeveynlerinin, Human Papilloma Virüs (HPV) enfeksiyonu ve aşısı hakkında bilgi düzeyi, tutum ve davranışlarını öğrenmektir.
YÖNTEM VE METOD: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Yenimahalle Eğitim Araştırma Hastanesi Çocuk Polikliniklerine başvuran 9-18 yaş çocukların ailelerine, gönüllülük esas alınarak, anket çalışması şeklinde yürütülmüştür. Ankette ailelelerin sosyo-demografik özellikleri, HPV enfeksiyonu ve aşısı hakkındaki bilgi düzeyleri, aşıyı uygulama konusundaki tutum ve davranışları sorgulanmıştır. Çalışmaya toplam 1000 ebeveyn katılmıştır.
BULGULAR: Çalışmaya katılanların 762'si (%76.2) anne, 238'i (%23.8) baba idi. Yaş ortalamaları 37.7 ± 6.4 idi. Annelerin 503'ü (%66) lise ve üniversite mezunuyken, babaların 191'i (%80.2) lise ve üniversite mezunudur. Ebeveynlerin yalnızca 269'u (%26.9) HPV enfeksiyonu ve 207'si (% 20.7) HPV aşısı hakkında bir şeyler duymuş/okumuş idi. Bilgi edinme kaynakları arasında birinci sırada basın yayın organları, ikinci sırada ise hekimler vardı. Ebeveynlerin yalnızca 55'i (%5.5) çocuk doktorundan ve aile hekiminden bilgi edindiğini belirtmiştir. Ebeveynlerden yalnızca 14'ü (%1.4) kendisine HPV aşısı yaptırmıştı. Çocuğuna HPV aşısı yaptıran ebeveyn sayısı yalnızca 2 idi. Araştırmaya katılan ebeveynler HPV enfeksiyonu ve aşısı hakkında sınırlı bilgiye sahipti.
HPV aşısını duyan/bilen ebeveynlerin 93'ü (%43.2) çocuğuna aşı yaptırmaya istekli olduğunu, 90'ı (%41.7) aşıyı güvenilir bulduğunu belirtmiştir. Ebeveynlerin 119'u (%55.4) hekimlerin bilgilendirmesinin yetersiz olduğunu, 65'i (%30.3) aşının pahalı olduğunu, 19'u (%8.9) aşının yapılmasının gereksiz olduğunu, 11'i (%5.1) aşının dini değerlerine uygun olmadığını ifade etmiştir. Ebeveynlerin diğer çekinceleri ise, çevre baskısı, cinsel hayata erken başlama ve aşılamanın çok eşliliği artıracağı endişesidir.
TARTIŞMA VE SONUÇ: HPV aşısının kullanımı ile bir halk sağlığı sorunu olan serviks kanserlerinin görülme sıklığı ve ölüm oranlarında önemli oranda azalma sağlanmıştır. Ülkemizde bu aşı ile ilgili henüz yeterli farkındalık yoktur. Kişilerin aşılanma durumlarını belirlemede doktorların çok önemli bir role sahip oldukları bilinmektedir. Ülkemizde HPV aşısının toplumca kabul edilerek yaygın bir şekilde kullanılmasında doktorların hastalara aşıyı önermesi önemli rol oynayacaktır.
ANAHTAR KELİMELER: Human Papilloma Virüs, Aşı, Farkındalık

Abstract:
OBJECTIVE: The purpose of this study is to determine the level of knowledge, attitude, and behaviors about Human Papilloma Virus (HPV) infection and vaccination from parents of children aged 9-18 years.
MATERIAL AND METHOD: The study sample comprised of volunteering to the families of children aged 9-18 years that were evaluated at Ankara Yıldırım Beyazıt University School of Medicine Department of Pediatrics between September 2017 and February 2018. The descriptive survey instrument was developed by the investigators. Survey content and format were based on prior surveys and guidelines. A total of 1000 parents participated in this study. The survey sought socio-demographic characteristics of their families, the level of knowledge about HPV infection and vaccination, attitudes and behaviors on vaccination practice.
RESULTS: 762 (%76.2) women and 268 (%26.8) men were included in this study. The mean age was 37.7 ± 6.4. 66% of the mothers were graduates of high school and university, while 80.2% of the fathers were graduates of high school and university. Only 269 (26.9%) of the parents had heard of HPV and 207 (20.7%) had heard of the HPV vaccine. Most common source of information for our study population was the press publication organs. Only 55 (5.5%) of the parents reported that they were informed by pediatrician and family physician. Only 14 (1.4%) of the parents had had HPV vaccination. Only 2 parents had HPV vaccination for their child. Participants had limited knowledge about HPV infection and the HPV vaccine. 93 (43.7%) of parents who heard / knew HPV vaccine stated that they willing to be vaccinated against HPV, 90 (41.7%) stated found to be safe. Approximately 119 (55.4%) of parents stated lack of information about the vaccine, 65 (30.3%) stated concern about financial coast, 19 (8.9%) stated there was no need for the vaccine, 19 (8.8%) stated concern over vaccine safety and 11 (5.1%) stated that they did not fit the religious values. Other reasons include concerns over the effect on adolescents sexual behavior, and effectiveness.
viii
CONCLUSION: The use of HPV vaccine has significantly reduced the incidence and mortality rates of cervical cancer, a public health problem. There is not yet enough awareness about this vaccine in our country. Health care provider recommendation will play an important role in the acceptance and widespread use of the HPV vaccine.
KEY WORDS: Human Papilloma Virus, Vaccine, Awareness