Ekonomik büyüme, yenilenebilir enerji ve enflasyon arasındaki ilişki: Türkiye örneği
Relationship between economic growth, renewable energy and inflation: The case of Turkey
Yazar: SERDAR YAVUZ
Danışman: DOÇ. DR. FATİH OKUR
Bayburt Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Ülke ekonomilerinin temel hedeflerinden biri ekonomik istikrar ve yüksek refah düzeyidir. Bu şartlar gelişmiş yani ekonomik büyümeyi sürdürülebilir hale getirebilen ülkelerde mümkündür. Yıllarca devam eden ülkeler arası ekonomik rekabet elbette beraberinde bir takım sorun getirmiştir. Artan nüfus ve buna bağlı enerji ihtiyacı bunlardan bir tanesidir. Devletler yakın zamana kadar bu ihtiyacı fosil yakıtlardan karşılamaktaydılar. Ancak rezervlerin tükenebilir olması ve çevreye verdikleri ciddi zararlar sebebiyle farklı enerji kaynakları arayışı içerisine girilmiştir. Dünyanın yenilenebilir enerjiyle tanışması bu sürece bağlanabilir. Günümüzde refahın ve gelişmişliğin en büyük göstergelerinden biri yenilenebilir enerji sektörüdür. Yenilenebilir yani temiz enerji üretimi, ulaşımı, maliyetleri gibi kriterler gelişmişlik düzeyi açısından önemli göstergelerdendir. Gelişmekte olan ülkelerden biri konumundaki Türkiye için de yenilenebilir enerji önem arz etmektedir. Dünyada olduğu gibi Türkiye için de yeni sayılabilecek olan yenilenebilir enerji sektörü Türkiye'yi muhasır medeniyetler seviyesine ulaştırabilecek basamaklardan biridir. Bu çalışmada Türkiye'nin 1975-2022 yıllarına ait enflasyon, kişi başına düşen GSYH ve yenilenebilir enerji üretimine ait veriler kullanılarak bahsedilen üç değişken arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışmanın ilk bölümünde ekonomik büyüme, yenilenebilir enerji ve enflasyon kavramlarına değinilmiştir. İkinci bölüm literatürden oluşurken üçüncü bölümü ekonometrik analiz teşkil etmektedir. Mevcut verilerden hareketle ADF ve PP kök birim testleri uygulanıp, Toda-Yamamoto nedensellik sınaması yapılmıştır. Nihai olarak elde edilen sonuçlar yorumlanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
One of the main goals of the country's economy is economic stability and a high level of welfare. It is possible to develop these conditions, that is, to make economic growth sustainable. The economic competition between countries, which has been going on for years, naturally accompanies a team problem. It is one of the increasing population and related energy products. images have until recently met this need from fossil fuels. However, as a result of depletion of reserves and serious damages, different energy sources have been sought. The world's acquaintance with split energy can be attributed to this process. One of the biggest indicators of today's prosperity and development is the energy sector. Renewable, that is, clean energy production, transportation and costs are important indicators in terms of development level. The accumulation of the developing species is also important for renewed energy for Türkiye. The energy sector, which can be considered new and changeable for Turkey as well as in the world, is one of the steps that can be reached among the different civilizations. In this way, the relationship between the three variables obtained using the data of Turkey's inflation, per capita GDP and variable energy production for the years 1975-2022 has emerged. The process of economic growth in the first part of the study, energy in the second part and inflation in the third part are mentioned. Based on the available data, ADF and PP root unit tests were applied and the Toda-Yamamoto causality test was performed. Begin to interpret the final results.