Erişkinlerde yeme tutumunun yordayıcıları: Çocuklukta onaylamayan çevre, dürtüsellik, depresyon, anksiyete ve psikolojik sağlamlık
Predictions of eating attitudes in adults: Childhood invalidating environment, impulsivity, depression, anxiety and psychological resilience
Yazar: SELAY SOBUTAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH BAL
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Dürtüsellik = Impulsivity ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Yeme tutumu = Eating attitudes ; Yetişkinler = Adults ; Çocuklukta onaylanmayan çevre = Invalidating childhood environment ; Ölçekler = Scales

Özet:
Yeme bozuklukları, ortaya çıkış nedenleri karışık olan, erken yaşlarda başlayan ve uzun süreli devam eden ciddi bir hastalık olarak nitelendirilir. Pek çok uzman bu bozukluğun kalıtsal ve çevresel etkenlerden kaynaklandığını ifade etmektedir. Bu hastalığın tarihine bakıldığında eski zamanlara dayandığı görülmektedir. Buna rağmen son zamanlarda daha fazla yoğunlaşması pek çok kuramsal ve klinik araştırmanın gerçekleşmesini sağlamıştır.
Bu çalışmanın amacı, erişkinlerin yeme tutumunu belirleyen etkenlerin analiz edilmesidir. Bu yüzden çalışmaya katılım gösterenlerin yeme tutumunu yordayan etkenleri belirlemek için Çocuklukta Onaylamayan Çevre Ölçeği, UPPS Dürtüsel Davranış Ölçeği, Beck Depresyon Envanteri, Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği ve Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, yeme tutumlarını ölçmek için YTT-26 uygulanmıştır. Bunların yanında bu ölçme araçlarından erişilen puanların yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi, diyet yapma olasılığı, egzersize ihtiyaç duyma, obezite geçmişi ve ruhsal tanı alma gibi parametrelere göre ayrılıp ayrılmadığı değerlendirilmiştir.
Çalışma 5 bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde problemin durumu, araştırmanın amacı, önemi, varsayımları ve sınırlılıkları hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra ikinci bölüme geçilmiş ve kuramsal çerçeve hakkında açıklamalar yapılmıştır. Çalışmanın üçüncü bölümünde kullanılan gereç ve yöntemlerde bahsedilirken, dördüncü bölümde bulgulara yer verilmiştir. Çalışmanın son bölümü olan sonuç bölümünde çalışma özetlenmiş ve çalışma sonlandırılmıştır.

Abstract:
Eating disorders are characterized as a serious disease with mixed causes, starting at an early age and continuing for a long time. Many experts state that these disorders are caused by hereditary and environmental factors. Looking at the history of this disease, it is seen that it dates back to ancient times. However, its recent concentration has led to the realization of many theoretical and clinical studies.
The aim of this study is to analyze the factors that predict the eating attitude of adults. Therefore, Childhood Invalidating Environment Scale, UPPS Impulsive Behavior Scale, Beck Depression Inventory, State and Trait Anxiety Inventory and Brief Psychological Resilience Scale were applied to determine the factors that predicted the eating attitudes of the participants in the study, and EAT-26 was used to measure eating attitudes. In addition, it was evaluated whether the scores obtained from these measurement tools were separated according to parameters such as age, gender, body mass index, possibility of dieting, need for exercise, history of obesity and getting a mental diagnosis.
The study consists of 5 parts. In the introduction, information is given about the situation of the problem, the purpose, importance, assumptions and limitations of the research. Then, the second part was passed and explanations were made about the theoretical framework. While the materials and methods used in the third part of the study are mentioned, the findings are included in the fourth part. In the conclusion section, which is the last part of the study, the study was summarized and the study was terminated.