Multiple skleroz tanılı hastalarda talamus ve kaudat nükleus volümlerinin değerlendirilmesi
Thalamus and caudate nucleus volumes in patients with multiple sclerosis
Yazar: ÜNSAL AKASLAN
Danışman: PROF. ZÜLKİF BOZGEYİK
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Kaudat nükleus = Caudate nucleus ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Talamus = Thalamus

Özet:
Multiple skleroz (MS), santral sinir sisteminin en sık görülen inflamatuar demyelinizan hastalığıdır. MS temel olarak myelin kılıfları ve aksonları etkileyerek öncelikle enflamasyona sonrasında demyelinizasyona sebep olmaktadır. Geçmişte MS santral sinir sisteminde ağırlıklı olarak beyaz cevheri etkileyen bir hastalık olarak düşünülmekteydi. Fakat gri cevherde meydana gelen patolojik süreçler hastalığın progresyonuna önemli katkılar sağlaması nedeniyle giderek kabul görmektedir.
Talamus birçok nörolojik fonksiyona hizmet eden, kortikal-subkortikal sirkülasyonda merkezi bir bağlantı konumundadır. Güncel çalışmalarda talamus atrofisinin MS hastalarında uzun dönemde özürlülük derecesinin ilerlemesi ile korele olduğu, talamik nöronal kaybın ve atrofinin beyaz cevher lezyonları gibi patolojik süreçlere katkıda bulunduğu gösterilmiştir. Bu çalışmanın amacı MS hastalığı ile talamus ve kaudat nükleus hacmi arasında gelişen ilişkinin araştırılmasıdır.
Sağlıklı 20 olgu ve MS tanılı 49 olgu çalışmaya dahil edildi. Tüm olguların talamus ve kaudat nükleus hacimleri Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG) ile ölçüldü.
Çalışmamızda, hasta grubunda sağ-sol talamus volümü 3,80±0,96 cm³ ,sağ-sol kaudat volümü 3,06 ± 0,63 cm³ ,kontrol grubunda sağ-sol talamus volümü 6,06 ± 0,63 cm³ , sağ-sol kaudat volümü 3,87 ± 0,56 cm³ ölçüdü. Hasta grubunda talamus ve kaudat nükleus volümünde kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir azalma gözlendi (p<0.05). Hasta ve kontrol grubu talamus volümleri arasında yaşa bağlı olarak negatif korelasyon mevcut olup istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). Hasta grubu kaudat volümleri arasında yaşa bağlı belirgin negatif korelasyon mevcut olup istatistiksel olarak anlamlı olarak değerlendirildi (p<0.05). Ancak kontrol grubunda yaşa bağlı pozitif korelasyon mevcut olup istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05).
Sonuç olarak bu çalışma ile MS hastalığında talamus ve kaudat nekleus yapılarında belirgin hacim kaybı meydana geldiği gösterilmiştir.

Abstract:
Multiple sclerosis is the most common inflammatory demyelinating disease of the central nervous system. MS can affect mainly the myelin sheath and axons primarily it causes demyelination after inflammation. Historically, multiple sclerosis (MS) was considered to be a disease that predominantly affected the white matter of the central nervous system (1,2). However, pathologic changes in the gray matter are increasingly recognized as important contributors to disease progression.
Thalamus is a central link for several cortical-subcortical circuits, which subserve many neurologic functions. Recent studies shows that thalamic atrophy correlated to long-term progression of disability in patients with MS and the contribution of thalamic neuronal loss and atrophy such as white matter lesions pathologic processes. The purpose of this study to investigate the association between MS and the developing thalamus and caudate nucleus volume.
20 subjects and 49 patients with MS were included in our study. The volume of thalamus and caudate in all patients were measured on MRI examinations.
In our study,the mean volume of right-left thalamus and right-left caudate in patient group were 3,80±0,96 cm³ and 3,06 ± 0,63 cm³, respectively. The mean volume of right-left thalamus and right-left caudate in control group were 6,06 ± 0,63 cm³ and 3,87 ± 0,56 cm³, respectively. The thalamus and caudate volume of were significantly lower than control group (P < 0.05). The thalamus volume of patients and control group depending on age is a negative correlation, were no statistically significant difference between them (p>0.05). The caudate volume of patients group depending on age is a negative correlation and statistically significant difference between them (P<0.05). The caudate volume of control group depending on age is a positive correlation and were no statistically significant difference between them (p>0.05).
In conclusion, our study revealed abnormalities of thalamus and caudate which may be associated with physiopathology of MS.