191,192 Pt çekirdeklerinde yüksek spin yapısı ve deformasyonlar
High-spin structure and deformations in 191,192 Pt nuclei
Yazar: YEŞİM ÖKTEM
Danışman: PROF. DR. BAKİ AKKUŞ
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı / Nükleer Fizik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
ÖZET191,192Pt ÇEKİRDEKLERİNDE YÜKSEK SPİN YAPISI VEDEFORMASYONLARBu çalışmada Aâ¼190 bölgesinde yer alan çekirdeklerden, kütle numarası 191 ve 192olan platin çekirdeklerinin yüksek spin yapıları ve deformasyonları incelenmiştir.Çalışmayı iki bölüme ayırmak mümkündür. Birinci bölümde, bu kütle bölgesindekinükleer uyarılmalar, nükleer şeklin tanımlanmasında kullanılan parametreler, modellerve yöntemler hakkında detaylı bilgi verilmiştir. Cranking Kabuk Modeli (CrankingShell Model (CSM)) ve Toplam Routhian Yüzey (Total Routhian Surface (TRS))hesaplamaları anlatılmıştır. Aynı kütle bölgesinde yapılan benzer çalışmalar ve eldeedilen sonuçlar hakkında örnekler verilmiştir. Ayrıca deformasyonlar, deformasyonasebep olan özellikler ve deformasyonların incelenmesi için kullanılan modeller ile ilgiligenel bilgiler verildikten sonra â¼190 kütle bölgesi çekirdeklerinin düşük ve yüksekspinlerdeki band yapıları ve bu çekirdeklerin TRS hesaplamaları ve hesaplamalarsonucu elde edilen deformasyonlarına ait bilgilerin verildiği bölümler yer almaktadır.Çalışmanın ikinci bölümünde 191,192Pt çekirdeklerinin yüksek spinli seviyelerini eldeetmek için Amerika Birleşik Devletleri, Yale Üniversitesi, Wright Nükleer YapıLaboratuarındaki (Wright Nuclear Structure Laboratory-WNSL) ESTU Tandemhızlandırıcısında 68 MeV'de hızlandırılan 11B iyonlarının 3x300 Âµgr/cm2 kalınlığındaki186W hedefe bombardıman edilmesi sonucu gerçekleştirilen 186W(11B,pxn) ağır iyonfüzyon buharlaşması reaksiyonu anlatılmıştır. Bu yüksek spinli seviyelerden bozunmaile gözlenen gama geçişlerinin dedekte edildiği YRAST BALL Çok Dedektörlü GamaIşın Spektrometresi hakkında bilgi verilmiştir. Ayrıca her iki platin çekirdeğinde yeniseviye geçişlerini bulmak için yapılan analizler ve bu analizlerden elde edilen sonuçlaryer almaktadır. Analiz yöntemleri tanıtıldıktan sonra yeni bulunan band yapılarıaçıklanmıştır.Son bölümde ise hesaplamalarından elde edilen TRS haritaları incelenmiş ve bu kütlebölgesi için deformasyonlar ile ilgili değerlendirme yapılmıştır. 191,192Pt çekirdeklerininbilinen band yapılarından bahsedildikten sonra yeni bulunan bandların yapıları üzerindedurulmuş ve deformasyonlar ve band yapıları, komşu çekirdekler olan Ir, Au ve Hg ilekarşılaştırılarak incelenmiştir. Bu karşılaştırma sonucunda elde edilen benzerlikler vefarklılıklar ele alınarak değerlendirme yapılmıştır.viii

Abstract:
SUMMARYHIGH-SPIN STRUCTURE AND DEFORMATIONS IN 191,192Pt NUCLEIIn this study, high-spin structure and deformations of 191 and 192 platinium nucleiwhich lie Aâ¼190 region are investigated. It is possible to divide this study in two parts.In the first part, the detailed information about nuclear excitations, parametrization ofnuclear shape, models and methods are given for the particular region. Cranking ShellModel (CSM) and Total Routhian Surface (TRS) calculations are explained. Someexamples of similar studies and the results in the same region are given. After giving thegeneral information for deformations, the reasons for deformations and the modelswhich are used in order to investigate deformations, the band structure in low and highspins of â¼190 mass region nuclei and TRS calculations of this nuclei and thedeformations after these calculations are given as subsections.In the second part of this study, in order to populate the high spin states of 191,192Ptnuclei, 186W(11B,pxn) heavy ion fusion evaporation reaction, was performed bybombarding 186W target thickness of 3x300 Âµgr/cm2 with the 11B ion-beam at 68 MeVenergy providing from ESTU Tandem Accelerator in Wright Nuclear StructureLaboratory-WNSL, Yale University, United States of America, was explained indetails. The informations are given about the YRAST BALL Multi-Detector GammaRay Spectrometer where emitted gamma rays by the de-excitations of these high spinlevels were detected. In addition, the analysis to observe new transitions for both of theplatinium nuclei and the results of these analysis are given. After explaining themethods new band structures are shown.In the last part, the TRS plots from the calculations are investigated and thedeformations for this mass region are estimated. After giving information about theknown band structure of 191,192Pt nuclei, the new observed band structures are explainedand the deformations and the structures are compared with their Ir, Au and Hgneighbour nuclei. Taking into account the similarities and the differences of thiscomparison are discussed.ix