Aşikar ve subklinik hipotiroidinin nondipper kan basıncı paterni gelişimine etkisi
The effect of overt and subclinical hypothyroidism on the development of nondipper blood pressure pattern
Yazar: SALİH İNAL
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET AYHAN KARAKOÇ
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
Noktürnal kan basıncında beklenen düşüşün olmadığı hasta grubu anlamında kullanılan non dipper bireylerde, dipper hipertansiflere göre, hedef organ hasarı sıklığının arttığı ve gelişebilecek kardiyovasküler olayların prognozunun daha kötü olduğu gösterilmiştir. Günümüzde, non dipper hipertansiyonun patogenezi halen tam olarak anlaşılabilmiş değildir. Çalışmamızda normotansif hipotiroidi ve SKH hastalarında 24 saatlik AKBM izlemi yoluyla, aşikar ve subklinik hipotiroidinin non dipper kan basıncı paterni gelişimine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.Çalışmaya Aralık 2007 ve Haziran 2008 tarihleri arasında, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Genel Dahiliye ve Endokrinolji Poliklinikleri'nde tanı almış normotansif hipotiroidi ve SKH hastalarından çalışma kriterlerine uyan 109 hastadan, reverse dipping veya gizli HT saptanması nedeniyle çalışma dışı bırakılanlardan sonra toplam 95 hasta dahil edildi. Kontrol grubu olarak genel dahiliye polikliniğine başvuran 83 sağlıklı (normotansif ve ötiroid) bireyden 75'i çalışmaya alındı. Hipotiroidi grubunda TSH medyan değeri 7.61 iken kontrol grubunda bu değer 1.59 olarak saptandı.Ofis ölçümlerindeki sistolik ve diyastolik kan basıncı değerleri ile AKBM ile ölçülen gündüz SKB, DKB ve OAB değerleri kontrol grubunda hipotiroidili bireylere göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu. Ancak gündüz ölçümleri dışında AKBM değerleri açısından hipotiroidi grubu ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı. Serum trigliserid (p=0.02) ve LDL (p=0.03) düzeyleri ise hipotiroidi grubunda anlamlı olarak daha yüksek bulundu. SKB, DKB ve OAB değerleri için dipper birey sayısı hipotiroidi grubunda sırasıyla 28/95 (%29.5), 55/95 (%57.9) ve 38/95 (40%), kontrol grubunda ise sırasıyla 43/75 (%57.3), 61/75 (%81.3) ve 54/75 (%72) olarak kaydedildi. İki grup arsındaki farkın, her üç parametre için de anlamlı olduğu görüldü. (p<0.001) Tüm hipotiroidi grubu ve SKH alt grubu kontrol grubuyla ayrı ayrı karşılaştırıldığında dipping açısından her üç parametre için de anlamlılık korunmaktaydı. Ayrıca, non dipper patern ile TSH, sT3, sT4, sigara içimi, VKİ, yaş ve cinsiyetin ilişkili olup olmadığı Spearman's korelasyon testi ile çalışıldı. Bu parametrelerden sadece TSH'nın SKB,DKB ve OAB'deki dipping ile negatif yönde bir ilişkisinin olduğu gözlendi.Sonuç olarak; her ne kadar SKH'nin non dipper kan basıncı profili üzerindeki olası etkisinin mekanizması tam olarak bilinmiyorsa da, hipotiroidi hastalarında non dipper kan basıncı profiline daha sık rastlanmaktadır. Ayrıca non dipper patern SKH'li hastalarda da daha fazla görülmektedir. Non dipper kan basıncı profilinin pek çok olumsuz etkisi dikkate alındığında, tiroid hormon tedavisine SKH'li olgularda da başlamanın gerekliliği ortaya çıkmaktadır.Anahtar kelimeler: hipotiroidizm, hipertansiyon, noktürnal dipping

Abstract:
?Nondippers? are individuals with absence of anticipated nocturnal decrease in blood pressure and increased incidence of target organ damage and a worse outcome cardiovascular events have been reported in this group of people. The pathogenesis of nondipper hypertension is not clear at present. We aimed to investigate the effect of overt and subclinical hypothyroidism on the development of nondipper blood pressure pattern via 24-hour ambulatory blood pressure monitoring.109 normotensive patients with overt and subclinical hypothyroidism, that had been diagnosed at internal medicine and endocrinology outpatient units between December 2007 and June 2008, were evaluated and 95 of these patients without reverse dipping and masked hypertension were included in the study. 75 out of 83 normotensive and euthyroid individuals, who attended for a routine internal medicine outpatient visit, were included in the control group. Median serum TSH levels were 7.61 and 1.59 in patient and control groups, respectively.Office measurements of systolic and diastolic blood pressure and day time systolic, diastolic and mean blood pressure levels in patient group were significantly higher than levels in control group. There was no statistically significant difference in ambulatory blood pressure measurements, other than daytime, between patient and control groups. Serum triglyceride (p=0.02) and LDL (p=0.03) levels were significantly higher in the hypothyroid group. The number of dipper individuals according to SBP, DBP and MAP measurements were 28/95 (29.5%), 55/95 (57.9%) and 38/95 (40%) in the patient group and 43/75 (57.3%), 61/75 (81.3%) and 54/75 (72%) in the control group, respectively. The differences between groups were significant for all 3 parameters (p<0.001). When patients with overt hypothyroidism and subclinical hypothyroidism were individually compared with control group, the differences were still significant for dipping pattern in SBP,DBP and MAP measurements. Spearman?s test was used to analyze the correlations between nondipper pattern and serum TSH, fT3, fT4 levels, smoking status, BMI, age and sex; the only significance was a negative correlation between TSH and dipping in SBP, DBP and MAP.Consequently, despite the fact that how hypothyroidism affects nondipper blood pressure pattern is not known, this pattern is more frequent in patients with hypothyroidism. It has an increased frequency even in patients with subclinical hypothyroidism. When the adverse effects of nondipper blood pressure profile is taken into consideration, the necessity of thyroid hormone replacement therapy in patients with subclincal hypothyroidism becomes more clear.Key words: hypothyroidism, hypertension, nocturnal dipping