Eğitim fakültesi öğrencilerinin yapay zekâya yönelik tutumlarının incelenmesi
Investigation of faculty of education students' attitudes towards artificial intelligence
Yazar: EDA TÖRÜN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET TAHİR KARABOĞA
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesinde öğrenim gören öğrencilerin yapay zekâya yönelik tutumlarının incelenmesidir. Bu araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. Bu çalışma, eğitim fakültesi öğrencilerinin yapay zekâya yönelik tutumlarını cinsiyet, yaş, sınıf, annenin eğitimi, babanın eğitimi ve ailenin gelir düzeyi özellikleri açısından incelemeyi hedeflemektedir. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesinin farklı bölümlerinde öğrenim gören 1, 2, 3 ve 4. sınıflardan 397 öğrenci araştırmanın örneklemini oluşturmuştur.  Araştırmada eğitim fakültesi öğrencilerinin yapay zekâya yönelik tutumlarını belirlemek için Schepman ve Rodway tarafından geliştirilen ve Kaya vd. tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Yapay Zekâya Yönelik Genel Tutum Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesinde öğrenim gören, Okul öncesi, Sınıf öğretmenliği, İngilizce, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık, Fen Bilgisi, İlköğretim Matematik ve Sosyal Bilgiler Öğretmenliği bölümlerinde öğrenim gören öğrenciler üzerinden toplanmıştır. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi öğrencilerinin yapay zekâya yönelik genel tutumlarının incelendiği bu araştırmada, öğrencilerin büyük çoğunluğunun yapay zekâya karşı olumlu bir tutum sergilediği ancak, öğrencilerin önemli bir bölümünün de yapay zekâya karşı olumsuz veya şüpheci bir bakış açısına sahip oldukları belirlenmiştir. Eğitim fakültesi öğrencilerinin yapay zekâya yönelik tutumlarında cinsiyet, okudukları bölüm, aile geliri ve anne-baba eğitim durumu değişkenlerine göre anlamlı bir fark olmadığı; fakat yaş ve sınıf düzeyi değişkeninde anlamlı bir farkın olduğu tespit edilmiştir.  Eğitim fakültelerinin müfredatlarına yapay zekâ ile ilgili derslerin eklenmesi, öğretmen adaylarının bu alanda yeterli bilgi ve beceri kazanmaları açısından kritik bir adım olacaktır. Yapay zekâ teknolojilerinin etik, güvenlik ve mahremiyet gibi alanlardaki olası riskleri ve tartışmaların ele alınması, öğretmen adaylarının bu konularda duyarlı ve bilinçli bireyler olarak yetişmesine katkı sağlayacaktır. Yapay zekâ eğitiminin, disiplinler arası bir bakış açısıyla ve teknik, sosyal, etik, hukuki, eğitimsel boyutları kapsayan bütüncül bir yaklaşımla sunulması, öğrencilerin bu alanda donanımlı ve farkındalıkları gelişmiş bireyler olarak yetişmelerine olanak tanıyacaktır. Bu sayede, yapay zekânın insan ve toplum üzerindeki etkilerinin daha iyi anlaşılması ve yönetilmesi mümkün hale gelecektir.

Anahtar Kelimeler: Yapay zekâ 1, Yapay Zekâya Yönelik Tutum 2, Eğitim Fakültesi Öğrencileri 3.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the attitudes of students studying at Mersin University Faculty of Education towards artificial intelligence. In this research, the survey model from quantitative research methods will be used. This study aims to examine the attitudes of faculty of education students towards artificial intelligence in terms of different variables: gender, age, class, mother's education, father's education and family income level. 397 students from 1st, 2nd, 3rd and 4th grades studying in different departments of Mersin University Faculty of Education will constitute the sample of the research. In the research, it was developed by Schepman and Rodway and Kaya et al. to determine the attitudes of faculty of education students towards artificial intelligence. "General Attitude Scale Towards Artificial Intelligence", adapted into Turkish by, will be used. The data will be collected from 1st, 2nd, 3rd and 4th grade students studying at Mersin University Faculty of Education, Departments of Preschool, Classroom Teaching, English, Guidance and Psychological Counseling, Science Education, Primary Mathematics Education and Social Studies Education. In this study, which examined the general attitudes of Mersin University Faculty of Education students towards artificial intelligence, it was determined that the majority of the students had a positive attitude towards artificial intelligence, but a significant portion of the students had a negative or skeptical perspective towards artificial intelligence. There is no significant difference in the attitudes of faculty of education students towards artificial intelligence according to the variables of gender, grade level, department they study, family income and parents' education level; However, it was determined that there was a significant difference in age and grade variables. Adding artificial intelligence-related courses to the curricula of education faculties will be a critical step for teacher candidates to gain sufficient knowledge and skills in this field. Addressing the possible risks and controversies of artificial intelligence technologies in areas such as ethics, security and privacy will contribute to the training of teacher candidates as sensitive and conscious individuals on these issues. Providing artificial intelligence education from an interdisciplinary perspective and with a holistic approach covering technical, social, ethical, legal and educational dimensions will enable students to grow up as well-equipped and conscious individuals in this field. In this way, it will be possible to better understand and manage the effects of artificial intelligence on humans and society.

Keywords: Artificial intelligence 1, attitude towards artificial intelligence 2, education faculty students 3.