Yaşlılarda ölüm kaygısı ve yalnızlık ile yaşam doyumu arasındaki ilişkinin incelemesi
Examination of the relationship between death anxiety, loneliness and life satisfaction in the elderly
Yazar: ŞENER SALCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN DEMİR
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, yaşlı bireylerin ölüm kaygıları, yalnızlık düzeyleri ve yaşam doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini 147 kadın, 158 erkek olmak üzere toplam 305 gönüllü katılımcı oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak; Ölüm Kaygısı Ölçeği, Yaşlılar İçin Yalnızlık Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın tanımlayıcı ve çözümleyici istatistiksel analizleri SPSS 24.00 programı kullanılarak yapılmıştır. Bu araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Sayısal verilere ilk olarak normallik analizi uygulanmış ve veri serinin normal dağılım gösterdiği görülmüştür. Araştırma kapsamında ele alınan demografik değişkenler için ikili gruplamalardaki farklılıkların saptanması adına Bağımsız Gruplar t Testi, ikiden fazla gruplamalardaki farklılıkların saptanması adına da Tek yönlü ANOVA testi kullanılmıştır. Ölüm kaygısı, yalnızlık ve yaşam doyumu arasındaki ilişkinin yönünü ve gücünü belirlemek adına da Pearson Korelasyon kullanılmıştır. Araştırma kapsamında ilk olarak demografik değişkenlere odaklanılmış ve ele alınan cinsiyet, eğitim durumu, gelir durumu, çocuk sayısı ve yaş faktörlerinin de yaşlı bireylerin ölüm kaygılarında, yalnızlık düzeylerinde ve yaşam doyumlarında anlamlı farklılıklara sebebiyet verdiği görülmüştür. İlgili değişkenlerin arasındaki ilişkiyi saptamak adına yapılan analizler sonucunda da ölüm kaygısı ile genel yalnızlık arasında anlamlı bir ilişki olmadığı görülürken, ölüm kaygısının ile duygusal yalnızlık arasında pozitif, sosyal yalnızlık ile de negatif yönde ilişkili olduğu görülürken, ölüm kaygısı ile yaşam doyumu arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Elde edilen bulgular alan yazındaki araştırmalar ile karşılaştırılarak tartışma bölümünde detaylı olarak tartışılmış ve gelecek araştırmacılara yönelik öneriler verilmiştir.

Abstract:
The aim of this research is to examine the relationship between death anxiety, loneliness levels and life satisfaction of elderly individuals. The sample of the research consists of a total of 305 volunteer participants, 147 women and 158 men. As a data collection tool in the study; Death Anxiety Scale, Loneliness Scale for the Elderly and Life Satisfaction Scale were used. Descriptive and analytical statistical analyzes of the research were conducted using SPSS 24.00 program. Relational scanning model was used in this research. First, normality analysis was applied to the numerical data and it was seen that the data series showed normal distribution. For the demographic variables discussed within the scope of the research, Independent Groups t Test was used to detect differences in binary groupings, and One-way ANOVA test was used to detect differences in more than two groupings. Pearson Correlation was used to determine the direction and strength of the relationship between death anxiety, loneliness and life satisfaction. Within the scope of the research, demographic variables were first focused on and it was observed that the factors such as gender, education level, income level, number of children and age caused significant differences in the death anxiety, loneliness levels and life satisfaction of elderly individuals. As a result of the analyzes carried out to determine the relationship between the relevant variables, it was seen that there was no significant relationship between death anxiety and general loneliness, while it was seen that death anxiety was positively related to emotional loneliness and negatively related to social loneliness, while no significant relationship was found between death anxiety and life satisfaction. The findings were compared with the studies in the literature, discussed in detail in the discussion section, and suggestions were given for future researchers.