Kriz yönetiminde İslami finans mühendisliğinin rolü: Covid 19 örneği
The role of Islamic finance engineering in dealing with crisis, the example of covid 19
Yazar: BASMA MHAMDI
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA KENAN ERKAN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Ekonomisi ve Finansı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics

Özet:
Krizlerin artışı ve ekonomik olumsuz etkilerinin belirginleşmesi, bu olumsuz etkilerin temel nedeni olan geleneksel finansal sistemlere alternatif ve çözüm arayışlarının önünü açmıştır. Bu tür dalgalanmalar geleneksel finansal sistemin bir ürünü olduğundan, İslami finans sisteminin krizi yavaşlatmak, etkisini azaltmak ve ekonomik dengeyi sağlamak için uygun bir alternatif olduğu kanıtlanmıştır. 2008 krizi dünya genelinde birçok ekonomiyi ciddi şekilde etkilemiş; finansal piyasaları, bankaları ve işletmeleri derinden sarsmıştır. Kriz sırasında İslami finans kurumlarının bazı geleneksel finans kurumlarından daha iyi performans gösterdiği ve bu durumun yatırımlar ve genel olarak ekonomi üzerinde büyük bir etki bıraktığı görülmüştür. Bu finansal krizin ardından İslami finansal hizmetlere olan talep artmış, yeni ve daha verimli finansal araçların geliştirilmesi ve yenilenmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu geliştirme ve yenilik süreçleri, İslami finans mühendisliğinin bir parçası olarak kabul edilmektedir. 
Bu çalışma, İslami finansta finansal krizlerin önlenmesi ve etkilerinin azaltılması için alınabilecek önleyici tedbirleri belirlemeyi amaçlamaktadır. İslami finansla hem mortgage kriziyle hem de COVID-19 sağlık kriziyle başa çıkılabileceği değerlendirilmektedir. Çalışmada geleneksel finans mühendisliği ile İslami finans mühendisliği arasında, finansal kriz ve sağlık krizine ilişkin kavramsal bir çerçeve önerilmektedir. Krizlerin nedenlerini ve bu etkileri yönetme süreçlerini analitik yaklaşımlarla açıklayarak, İslami finansın ekonomiyi etkileyen sorunlara çözüm üretmedeki rolü ortaya konulmaktadır. 
Çalışma, İslami finansın, İslami şeriat ilkelerine dayanan ürün çeşitliliği sayesinde küresel ekonominin dengesini tehdit eden krizlerin etkilerini azaltabileceği sonucuna varmaktadır.

Abstract:
The increase in crises and the increasing negative economic effects have paved the way for alternatives and solutions to traditional financial systems, which are the main cause of these negative effects. Since such fluctuations are a product of the traditional financial system, the Islamic financial system has proven to be a suitable alternative to slow down the crisis, reduce its impact and restore economic balance. The 2008 crisis seriously affected many economies around the world; It has deeply shaken financial markets, banks and businesses. It has been observed that Islamic financial institutions performed better than some conventional financial institutions during the crisis, leaving a huge impact on investments and the economy in general. After this financial crisis, the demand for Islamic financial services increased and the need to develop and innovate new and more efficient financial instruments emerged. These development and innovation processes are considered part of Islamic financial engineering. This study aims to determine preventive measures that can be taken to prevent financial crises in Islamic finance and reduce their effects. In this context, both the mortgage crisis and the COVID-19 health crisis are being dealt with. A conceptual framework between traditional financial engineering and Islamic financial engineering regarding financial crisis and health crisis is proposed. By explaining the causes of crises and the processes of managing these effects with analytical approaches, the role of Islamic finance in providing solutions to the problems affecting the economy is revealed. The study concludes that Islamic finance can mitigate the effects of crises that threaten the balance of the global economy, thanks to its product diversity based on Islamic sharia principles.