Ergenlerde stresle başa çıkma tarzlarının atılganlık düzeyi ve bazı değişkenler açısından incelenmesi
A study on the relation between adolescents coping strategies used in strees and the assetivenness level and some other variables
Yazar: SEDA TAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. LEYLA ERCAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, ergenlerin kullandıkları stresle başa çıkma tarzları ile atılganlıkdüzeylerinin birbiriyle olan ilişkisi ve cinsiyet, sınıf düzeyi ve anne-baba eğitimdüzeyi değişkenlerinin stresle başa çıkma tarzlarına ve atılganlık düzeylerine etkisiaçısından incelenmesi amaçlanmaktadır.Araştırma, 2005-2006 öğretim yılında Ankara il merkezinde bulunan AyrancıGenel ve Ayrancı Anadolu Liselerinde öğrenim gören lise 1, lise 2 ve lise 3. sınıföğrencilerinden 416'sı kız 301'i erkek toplam 717 ergen üzerinde yapılmıştır.Ergenlik döneminde oldukları kabul edilen lise öğrencilerinin stresle başa çıkmatarzları Özbay (1993) tarafından geliştirilen ?Stresle Başa Çıkma Ölçeği (SBTÖ)?ile; atılganlık düzeyleri ?Rathus Atılganlık Envanteri (RAE)? ile ölçülmüştür.Verilerin analizi için, öncelikle ergenlerin stresle başa çıkma tarzları ölçeğindenaldıkları puanların atılganlık ölçeğinden aldıkları puanla ilişkisine Pearson-Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı (r) kullanarak bakılmıştır. Bunun yanındacinsiyet ve atılganlık düzeyi değişkenlerinin stresle başa çıkma tarzları üzerindekibireysel ve etkileşimsel etkilerine bağlı olarak anlamlı farklılıklar gösteripgöstermediğinin belirlenmesi amacıyla İlişkisiz Örneklemler İçin İki FaktörlüANOVA kullanılmıştır. Gruplar arasında anlamlı farkların çıkması durumunda,hangi gruplar arasında anlamlı farklılıkların olduğunu belirlemek amacıylaBenferroni Çoklu Karşılaştırma Testi kullanılmıştır.Araştırma sonucunda elde edilen bulgular, ergenlerin stresle başa çıkmatarzlarıyla atılganlık düzeyi arasında anlamlı ilişki olduğu ve cinsiyet, sınıf düzeyi,anne ve baba eğitim düzeyi değişkenlerinin ergenlerin başa çıkma tarzları veatılganlık düzeyleri üzerinde etkili olduğu yönündedir.ii

Abstract:
In this work, the main purpose is to investigate the correlation between thecoping style with stress and assertiveness level of the adolescents; and the effects ofthe variables such as sex, class level, and the education levels of parents to thecoping style and assertiveness.The research has been performed on 717 adolescents (416 male, 301 female) whoare continuing their education in Ankara Ayrancı High School and Ankara AyrancıAnatolian High School. The participants were the 1st, 2nd and 3rd class students ofthese high schools. The stress-coping style of the participants, who are assumed to beadolescents, has been evaluated by the Stress-Coping Style Scale (SCSS) proposedby Özbay (1993), and the assertiveness level has been evaluated by the RathusAssertiveness Schedule (RAS).In order to analyze the collected data, the correlation between the coping styleand the assertiveness scores of the adolescents is calculated by using the Pearsonproduct-moment correlation coefficient (r). Besides, in order to determine whetherthere exist any meaningful differences between the variables such as sex and theassertiveness levels; and the coping style depending on the individual and interactiveeffects, two-way ANOVA for independent samples method is used. In case of theexistence of meaningful differences in order to determine between which groupsthere exist meaningful difference, Benferroni Multiple Comparison Test is used.The results of the analysis showed that there exists a meaningful correlationbetween the coping styles and the assertiveness levels of the adolescents. Also theresults support that the variables such as sex, class level, and the education level ofthe parents have effects on coping style and the assertiveness levels of theadolescents.iii