Diyabetik hastalarda diyabetik nefropati, diyabetik retinopati ve serum magnezyum düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between diabetic nephropathy, diabetic retinopathy and serum magnesium levels in diabetic patients
Yazar: TÜLAY EREN
Danışman: DR. HASAN TUNCA
Sağlık Bakanlığı / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
Diyabet akut ve kronik komplikasyonları olan bir metabolizma hastalığıdır. Yapılan çalışmalarda diyabetik nefropati ve retinopatisi olan hastalarda düşük serum magnezyum düzeylerinin bulunması, hipomagnezeminin diyabetin kronik komplikasyonlarının başlangıç veya progresyonunda, diyabetin regülasyonunda etken olabileceğini düşündürmüş ve bu konuda birçok çalışmalar yapılmıştır.
Diyabetik nefropati ve diyabetik retinopatili hastalarda serum magnezyum düzeyi ile ilgili çalışmaların çoğunda serum total magnezyum düzeyi yerine serum ionize magnezyum düzeyi veya hücre içi magnezyum düzeyi kullanılmıştır. İyonize magnezyum ve hücre içi magnezyum düzeyinin total serum magnezyum ölçümünden daha hassas olduğu belirtilmiştir. Bizim çalışmamızda olguların serum total magnezyum düzeyleri ölçülmüştür. Çalışmaya Ocak 2008 ve Aralık 2008 ayları arasında Ankara Numune Eğitim Araştırma Hastanesi 4. Dahiliye polikliniğine başvuran daha önce Tip 2 Diabetes mellitus tanısı almış, 38 ile 85 yaş arasındaki, 61 kadın ve 61 erkek olmak üzere toplam 122 diyabetik hasta ile, başka nedenlerle polikliniğe başvuran, 50 kadın ve 40 erkek olmak üzere toplam 90 non diyabetik olgu alınmıştır.
Çalışmaya alınan olgular diyabetik ve non diyabetik olarak ayrıldıktan sonra, diyabetik grup kendi içinde dört gruba ayrılmıştır.
l.grup: Diyabeti olup diyabete bağlı komplikasyonu olmayan hastalar
2.grup: Diyabeti olup yalnızca diyabetik retinopatisi olan hastalar
3.grup: Diyabeti olup yalnızca diyabetik nefropatisi olan hastalar
4.grup: Diyabeti olup diyabetik retinopati ve nefropatisi bir arada olan hastalar Yapılan birçok çalışma ile uyumlu olarak bizim çalışmamızda da tüm diyabetik hasta gruplarının serum total magnezyum düzeyleri sağlıklı kontrol grubunun serum total magnezyum düzeyine göre anlamlı olarak düşük bulunmuştur. Ancak diyabetik hasta grupları kendi arasında değerlendirildiğinde retinopati ve nefropatisi olmayan diyabetik hastalar ile diyabetik retinopatisi ve/veya nefropatisi olan hastaların serum total magnezyum düzeyleri arasında anlamlı fark tespit edilmemiştir. Bu sonuç olgularda iyonize magnezyum yerine total magnezyum düzeyinin çalışılması ile ilişkili olabilir.
Magnezyum ve diyabet komplikasyonlan arasındaki ilişki anlaşıldıkça magnezyumun tedavide kullanılıp kullanılamayacağı düşünülmüş ve bu konuda bazı çalışmalar yapılmıştır. Çalışmalann bir kısmında diyabetik hastalara magnezyum desteğinin insülin direnci ve lipid profilini düzeltici etkisinin olduğu belirtmiştir. Ancak bazı çalışmalarda bu görüş desteklenmemektedir.
Bu sonuçlar ve son bilgiler eşliğinde diyabet hastalar hipomagnezemi açısından yakından izlenmelidir. Hipomagnezemi tespit edilen diyabetik hastalara magnezyum desteği önerilebilir.

Abstract:
Diabetes is a metabolic disease with acute and chronic complications. Studies have found that low serum magnesium levels in patients with diabetic nephropathy and retinopathy suggest that hypomagnesemia may be a factor in the onset or progression of chronic complications of diabetes, and in the regulation of diabetes, and many studies have been conducted on this subject.
In most studies on serum magnesium levels in patients with diabetic nephropathy and diabetic retinopathy, serum ionized magnesium level or intracellular magnesium level was used instead of serum total magnesium level. It has been stated that ionized magnesium and intracellular magnesium levels are more sensitive than total serum magnesium measurements. In our study, serum total magnesium levels were measured.
A total of 122 diabetic patients, between 38 and 85 years old, 61 women and 61 men, who were admitted to the Ankara Numune Research and Education hospital Internal Medicine clinic between January 2008 and December 2008, were diagnosed with Type 2 Diabetes mellitus. A total of 90 non-diabetic cases, 50 women and 40 men were taken as the control group. After the subjects included in the study were diabetic and non-diabetic, the diabetic group was divided into four groups.
Group 1: Patients with diabetes who do not have diabetes-related complications
Group 2: Patients with diabetes who have diabetic retinopathy only.
Group 3: Patients with diabetes who have diabetic nephropathy only.
Group 4: Patients with diabetes mellitus with diabetic retinopathy and nephropathy.
In our study, serum total magnesium levels of all diabetic patient groups were found to be significantly lower than the serum total magnesium level of the healthy control group. However, when diabetic patients were evaluated among themselves, no significant difference was found between the diabetic patients without retinopathy and nephropathy and the serum total magnesium levels of patients with diabetic retinopathy and/or nephropathy. This result may be related to the study of total magnesium level instead of ionized magnesium in cases.
As the relationship between magnesium and diabetes complications is understood, it can be considered whether magnesium can be used in the treatment and some studies have been done on this subject. In some of the studies, it was stated that magnesium supplementation has an effect on insulin resistance and lipid profile in diabetic patients. However, in some studies, this view is not supported.
With these results and recent information, diabetes patients should be closely monitored for hypomagnesemia. Magnesium supplements may be recommended for diabetic patients with hypomagnesemia.