Başlangıç periodontal tedavinin klinik periodontal parametreler ve tükürük IL-1β, TNF-α ve PTX-3 seviyeleri üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of initial periodontal treatment on clinical periodontal parameters and salivary il-1β, TNF-α and PTX-3 levels
Yazar: ECE TAŞKIN BAŞ
Danışman: PROF. DR. LEYLA KURU
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Pentraksinler = Pentraxins ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodonti = Periodontics ; Periodontitis = Periodontitis ; Tükürük = Saliva ; Tümör nekroz faktörü-alfa = Tumor necrosis factor-alpha ; İnterlökin 1 = Interleukin 1

Özet:
Amaç: Bu çalışmada farklı periodontal hastalıklarda tükürük interlökin 1β (IL-1β), tümör nekrotizan faktör α (TNF-α) ve pentraksin 3 (PTX-3) seviyelerinin belirlenmesi ve başlangıç periodontal tedavinin (BPT) periodontal klinik parametreler ve bu biyobelirteçler üzerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 16 periodontal sağlıklı, 18 gingivitisli ve 18 evre 3 derece B periodontitisli birey dahil edildi. Gingivitisli bireylere 2 seans, periodontitisli bireylere ise 4 seans BPT uygulandı. Çalışmanın başlangıcında tüm bireylerden, BPT uygulandıktan 3 ay sonra ise periodontal hastalık gruplarından periodontal klinik parametreler kaydedilerek tükürük örnekleri toplandı. Tükürük IL-1β, TNF-α ve PTX-3 seviyeleri ELISA yöntemiyle analiz edildi.
Bulgular: Başlangıçta tüm klinik periodontal parametrelerde gruplar arası anlamlı fark tespit edildi (p<0,05). BPT sonrasında tedavi gruplarında tüm periodontal parametrelerde başlangıca kıyasla anlamlı iyileşme görüldü (p<0,05). IL-1β, TNF-α ve PTX-3 seviyeleri başlangıçta gruplar arasında benzerdi (p>0,05). Tedavi gruplarında BPT sonrasında anlamlı fark tespit edilmedi (p>0,05). Tükürük IL-1β, TNF-α ve PTX-3 seviyeleri arasında pozitif korelasyon tespit edildi (p<0,05). 
Sonuçlar: BPT'nin klinik periodontal parametreler üzerindeki etkinliğine rağmen tükürük IL-1β, TNF-α ve PTX-3 seviyeleri üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığı tespit edildi. Tükürük IL-1β, TNF-α ve PTX-3 seviyelerinin periodontal hastalığı sağlıktan ayırt etmede başarılı olmadığı görüldü.
Anahtar Sözcükler: Gingivitis, periodontitis, tükürük, pentraksin.

Abstract:
Aim: The aims of this study were to determine salivary interleukin 1β (IL-1β), tumor necrotizing factor α (TNF-α), and pentraxin 3 (PTX-3) levels in different periodontal diseases and to evaluate the effect of initial periodontal treatment (IPT) on periodontal clinical parameters and these biomarkers.
Materials and Methods: 16 periodontal healthy, 18 gingivitis and 18 stage 3 grade B periodontitis individuals were included in our study. Two sessions of IPT were applied to gingivitis group and 4 sessions to periodontitis group. Clinical periodontal parameters were recorded, and salivary samples were collected from all individuals at baseline and from the periodontal disease groups three months after IPT. Salivary IL-1β, TNF-α, and PTX-3 levels were analyzed by the ELISA.
Results: There was significant difference between the groups in all clinical periodontal parameters at baseline (p<0.05). After IPT, significant improvement was observed in all periodontal parameters in the treatment groups compared to baseline (p<0.05). Salivary IL-1β, TNF-α, and PTX-3 levels did not differ significantly between groups at baseline (p>0.05). There was no significant difference in the treatment groups after IPT (p>0.05). A positive correlation was found between salivary IL-1β, TNF-α, and PTX-3 levels (p<0.05).
Conclusion: Despite the effectiveness of IPT on clinical periodontal parameters, no significant effect on salivary IL-1β, TNF-α, and PTX-3 levels was detected. It was concluded that salivary IL-1β, TNF-α, and PTX-3 levels did not differentiate periodontal disease from health.
Key words: Gingivitis, periodontitis, saliva, pentraxin.