Ege bölgesi orman işletmelerinin etkinlik düzeylerinin değerlendirilmesi
Assessment of efficiency levels of forest enterprises in the Aegean region
Yazar: İSMAİL ŞAFAK
Danışman: PROF. DR. ALTAY UĞUR GÜL
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bulanık = Fuzzy ; Bulanık değişkenler = Fuzzy variables ; Ege bölgesi = Aegean region ; Orman işletmeciliği = Forest administration ; Orman yönetimi = Forest management ; Veri zarflama yöntemi = Data envelopment method ; Verimlilik analizi = Productivity analysis

Özet:
Araştırmada, Ege Bölgesi'nde bulunan 26 orman işletme müdürlüğünün 2005?2007 yıllarına ait faaliyetleri esas alınarak klasik ve bulanık veri zarflama analizi (VZA) teknikleri ile etkinlik düzeyleri değerlendirilmiştir.Öncelikle orman işletmelerinin büyüklüğü, istihdamı, orman koruma ve orman yangınlarıyla mücadele durumları, odun üretimi miktarları, silvikültürel müdahaleleri, satış miktarları, gider ve gelirleri gibi faaliyetleri 2005?2007 yılları için değerlendirilerek önemli bulunan 40 girdi ve 24 çıktı olmak üzere toplam 64 değişken saptanmıştır. Bu değişkenlerden yararlanılarak Charnes ve diğerleri (1978) tarafından önerildiği gibi girdiye yönelik olarak geliştirilen 25 adet model hem klasik, hem de bulanık veri zarflama analizi tekniği ile çözülmüştür.Klasik VZA çözümleri ile Ege Bölgesi Orman İşletmeleri'nin etkinlik değerleri belirlenmiş ve her bir karar veya faaliyette etkin bulunmayan orman işletmelerinin etkin olması için girdi ve çıktıların bulunması gereken düzeyleri belirlenmiştir.Bulanık VZA çözümleri aralık veriler üzerinden gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda, üçgen üyelik fonksiyonu temelinde alt, merkezi ve üst sınırlar tanımlanarak bulanık veriler oluşturulmuştur. Bu veriler, Zimmermann (1991)'nın ? kesme kümeleri yaklaşımı dikkate alınarak, aralık verilere dönüştürülmüştür. Böylece, bulanık VZA yaklaşımı ile üç farklı ? kesim düzeyinde (0,30, 0,50 ve 0,70) alt ve üst sınır etkinlik değerleri elde edilmiştir. Daha sonra, minimaks pişmanlık yaklaşımı ile etkin olmayan orman işletmeleri, en iyiden en kötüye doğru sıralanmıştır.Anahtar Kelimeler : Orman İşletmesi, Etkinlik, Bulanık Veri Zarflama Analizi, IDEA, Ege Bölgesi.

Abstract:
In this study, Activities of 26 forest enterprises in the Aegean Region during the 2005-2007 periods were investigated and evaluated using traditional and fuzzy data envelopment analysis techniques and efficiency levels.At first, a total of 64 variables are determined from 40 inputs and 24 outputs which are found important by evaluating activities such as size of forest enterprises, employment, forest protection, forest fire fighting, amount of wood production, amount of wood sales, costs and incomes for 2005-2007 period . Using these variables input oriented developed 25 models were solved using both traditional and fuzzy data envelopment analysis techniques as proposed by Charnes et al. (1978).Efficiency scores of the forestry enterprises of Aegean Region were determined using traditional data envelopment analysis solutions and then required levels of input and output to maintain efficacy of forest enterprises which are not efficient for every decision or activity are calculated.Fuzzy data envelopment analysis solutions were realized by using interval data. In this context, fuzzy data were generated by defining lower, central (median) and upper bound in the base of triangle membership function. These data were transformed into interval data considering ? cut sets approach after Zimmermann (1991). Thus, lower and upper efficiency bound values were determined at three different ? cut levels (0.30, 0.50 and 0.70). Consequently, inefficient forest enterprises were ranked from the best to the worst using minimax regret-based approach.Keywords: Forest Enterprise, Efficiency, Fuzzy Data Envelopment Analysis, IDEA, the Aegean Region.