Romatoid artritli hastalarda kişi merkezli yaklaşımla ergoterapi uygulamasının etkinliği
Effectiveness of client centred occupational therapy in patients with rheumatoid arthritis.
Yazar: EDA TONGA
Danışman: PROF. DR. TÜLİN DÜGER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Tedavi = Treatment

Özet:
Romatoid artritin hastalık süreci, vücut işlevlerinin ve yapılarının yetersizliğine yol açmaktadır. Bu tür yetersizlikler, fiziksel aktivitelerin sınırlanmasına ve katılımın kısıtlanmasına yol açmaktadır. Yapılan çalışmalarda romatoid artritli hastalarda randomize kontrollü, kapsamlı ergoterapi müdahalelerinin etkinliğinin araştırılması gerektiği vurgulanmıştır. Çalışmamızın amacı romatoid artritli hastalarda kişi merkezli yaklaşımla ergoterapi müdahalesinin etkinliğini incelemektir. Çalışmamıza romatoid artritli 40 hasta dahil edilmiştir. Hastalar basit rastgele yöntem ile 20'şer kişilik iki gruba ayrılmıştır. Her iki gruptaki hastalar 10 seanslık fizyoterapi programına alınmıştır. Bunun yanında 1. gruba kişi merkezli yaklaşım ile ergoterapi müdahalesi uygulanmıştır. Ortaklık ve işbirliği yaklaşımları kullanılarak kişilere aktivitelerini gerçekleştirme imkânı sunulan kişi merkezli uygulamada aktivite ve katılım üzerine odaklanılmıştır. Aynı zamanda hastalara öğretici tedavi yaklaşımları ile (eklem koruma teknikleri, enerji tasarrufu teknikleri, splint ve yardımcı cihaz kullanımı vb.) eğitim verilmiştir. Ergoterapi eğitimi haftada iki kez en az 4 seans olmak üzere hastanın ihtiyacına göre planlanmıştır. Fonksiyonel statüleri, aktivite limitasyonları, katılım kısıtlılıkları, günlük yaşam aktivite düzeyleri, toplumsal katılımları, yaşam kaliteleri ve yaşam memnuniyetleri değerlendirilmiştir. COPM ile aktivite performans ve memnuniyetleri değerlendirilmiştir. Ergoterapi müdahalesi sonrasında gruplar karşılaştırıldığında yaşam memnuniyeti dışında değerlendirilen tüm parametrelerde tedavi grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0,05). Romatoid artritli hastalarda, kişi merkezli ergoterapi uygulamasının aktivite ve katılım kısıtlılıklarını azalttığı saptanmıştır. Ülkemizde kişi merkezli uygulamaların yaygınlaştırılması gerektiği düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Romatoid artrit, kişi merkezli yaklaşım, ergoterapi

Abstract:
Rheumatoid arthritis disease process cause disability in body structures and functions. This type of disabilities leads to physical activity limitations and participation restriction. In researches it is emphasized that effectiveness of randomised controlled comprehensive occupational therapy interventions in patients with rheumatoid arthritis should be investigated. Aim of our study is to examine the effectiveness of client centred occupational therapy in patients with rheumatoid arthritis. 40 patients with rheumatoid arthritis were included in our study. Patients were divided into two groups of twenty each with random sampling method. Patients in each group are taken to 10 seance physical therapy programme. Moreover client centred therapy intervention is implemented to first group. In client centred intervention with the use of collaborative approaches for enabling occupation with clients, focused on activity and participation. Also educational therapy approaches (Joint protection techniques, energy conservation techniques, splint and assistive devices use etc.) was given to patients. Occupational therapy practise is arranged as at least 4 seance in for according to person needs. Functional status, activity limitations, participation restrictions, level of daily living activities, community integrations, quality of life, life satisfaction were evaluated. Occupational performance and satisfaction were assessed with COPM. When the differences were compared between the groups statistically significant difference was seen in all assessment parameters except of life satisfaction parameter (p<0,05). It is determined that occupational therapy intervention reduce the activity limitation and participation restrictions. It is considered that client centred interventions should be generalized in our country.Key Words: Rheumatoid arthritis, client centred approach, occupational therapy