II. Abdülhamid döneminde Sinop Sancağı'nda idari ve sosyo - kültürel hayat (1876 – 1909)
Administrative and socio-cultural life in the Sanjak of Sinop in Abdulhamid Period (1876 - 1909)
Yazar: FIRAT KÜSKÜ
Danışman: PROF. DR. DAVUT HUT
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Tarihi Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Sancaklar = Sanjaks ; Sinop = Sinop ; Sosyokültürel yaşam = Socio-cultural life ; Yakın Çağ = Modern Times

Özet:
Sinop, antik çağlara kadar uzanan zengin bir tarihe sahiptir. Birçok devlet ve millete ev sahipliği yapan şehir, sahip olduğu limanlar vasıtasıyla hem ticari hem askeri anlamda önemli görevler üstlenmiştir. Konumuz olan II. Abdülhamid döneminde ise eski parıltılı günlerinden çok fazla eser kalmamıştır. Bunda birçok iç ve dış etken etkili olmuştur. Yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen; II. Abdülhamid döneminde şehrin tarihsel yapısı korunmaya çalışılmış, eski eserler koruma altına alınıp onarılmış, yeni yapılar inşa edilmiştir. Bu çalışmada; imparatorluğun diğer şehirlerine göre görece sakin ve kendi halinde bir şehir görüntüsü çizen Sinop şehrinin, II. Abdülhamid dönemindeki portresi çizilmeye çalışılmıştır.
	Dört ana bölümden oluşan çalışmanın ilk bölümünde Sinop şehrinin adı ve kökeni, coğrafi konumu ve tarihsel süreçte gelişimi ele alınmıştır. Bu yapılırken antik çağlardan itibaren Sinop'ta hâkimiyet kuran devletler ve Sinop'un farklı dönemlerdeki genel görünümü üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde ise, Kastamonu Vilayetine bağlı bir sancak olan Sinop sancağının idari yapısı incelenmiştir. Sancağın yöneticileri, meclisleri, kalemleri vb. yönetim organları ve II. Abdülhamid döneminde görev yapan üst düzey memurları irdelenmiştir.
	Üçüncü ve Dördüncü bölümler ise II. Abdülhamid döneminde Sinop sancağında yaşanan sosyal ve kültürel hayatın incelendiği bölümlerdir. Tarihsel gelişimi ve idari yapısı açıklanan sancağın, öncelikle nüfus dağılımı ve etnik yapısı üzerinde durulmuştur. Müslüman, Rum, Ermeni ve Çingeneleri ile farklı milletlere ev sahipliği yapan sancakta bu milletlerin yerleştikleri kaza, nahiye ve köylere değinilmiştir. Ayrıca sancakta yaşayan halkın sosyal ve iktisadi hayatına dair tespitler yapılmıştır. Sosyal hayatın yaşandığı mekânlar ise müstakil başlıklar halinde açıklanmıştır.
	Son bölüm olan dördüncü bölümde ise sancakta yaşanan kültürel hayat ele alınmıştır. Sinop sancağı görece küçük bir sancak olduğundan, kültürel faaliyetleri de aynı oranda küçüktür. Sancakta kültür adına bahsedilebilecek en önemli olgu eğitim faaliyetleridir. II. Abdülhamid döneminde sancakta bir matbaa, gazete ve etkin bir kültürel yaşam olmadığından, bu bölümde daha ziyade okullar üzerinde durulmuştur.
Anahtar Sözcükler: Sinop Sancağı, II. Abdülhamid, Sosyal Hayat, Kültürel Hayat, Eğitim.

Abstract:
Sinop has a rich history dating back to ancient times. The city has been important both military and commercialy throughout history, because of the states, nationalities and ports that it has. During the reign of Abdul Hamid II, there was not much left of the old shimmering days. Many internal and external factors have been effective in this situation. Despite all the adversities; the historical structure of the city was tried to be preserved during the reign of Abdul Hamid II, the old artifacts were preserved, restored and new buildings were built. In this study; the portrait of the city of Sinop in the period of Abdul Hamid II was tried to be drawn.
In the first part of the study, which consists of four main sections, the name and origin of the city of Sinop, its geographical location and its development in the historical process are discussed. While this was done, the states which had dominated Sinop in ancient times and the general appearance of Sinop in different periods were emphasized. In the second section, the administrative structure of the Sinop (Sanjak of Kastamonu) was examined. The rulers of the Sanjak, assemblies, management stuff and senior officials during the period of Abdul Hamid II were examined.
In the third and fourth sections; the social and cultural life of the Sinop during the reign of Abdülhamid is examined. After the historical development and administrative structure of the sanjak was described, study is focused on population distribution and ethnicity. Muslim, Greek, Armenian and Gypsies and different nationalities in the sanjak, and their villages have been addressed In addition, the social and economic life of the people living on the sanjak were determined. The places where social life is experienced are explained in separate titles.
In the fourth chapter, also the last chapter, cultural life in the sanjak is discussed. Since Sinop is a relatively small city, its cultural activities are also small. The most important phenomenon that can be mentioned in the name of the culture is just education. During the reign of Abdul Hamid II, there was not a printing house nor a newspaper and an active cultural life. Because of that, this study focused on schools.
Key Words: Sanjak of Sinop, Abdul Hamid II, Social Life in Ottoman Empire, Cultural Life, Education.