Üçüncü büyük azı dişlerinin anatomik oluşumlarla ilişkilerinin tespitinde panoramik radyografi ve dental programlı bilgisayarlı tomografi bulgularının değerlendirilmesi
The evaluation of relationship between third molars and anatomical structures by the comparison of findings of the panoramic radiography and computed tomography
Yazar: İSMAİL HAKAN AVSEVER
Danışman: DOÇ.DR. TUNCER ÖZEN
GATA / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Oral Diagnoz ve Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Bilgisayarlı tomografi = Computed tomography ; Maksiller sinüs = Maxillary sinus ; Mandibular kanal = Mandibular canal

Özet:
Bu çalısmada panoramik radyograflarda anatomik olusumlarla yakın iliskisibelirlenen üçüncü büyük azı disleri spiral bilgisayarlı tomografikgörüntülerdeki verilerle kıyaslanarak spiral bilgisayarlı tomografik tetkike olangereksinimin ortaya çıkarılması amaçlanmıstır.Çalısmamız, GATA Dishekimliği Bilimleri Merkezi Oral Diagnoz veRadyoloji Anabilim Dalı'na üçüncü büyük azı disi patolojisi veya o bölgedeağrı sikayeti ile basvuran hastalar üzerinde gerçeklestirilmistir.Bu sikayetlerle kliniğimize basvuran hastalardan alınan panoramikradyografların değerlendirilmesi sonucu bulundukları bölgedeki anatomikolusumlarla iliskide üçüncü büyük azı dislere sahip oldukları görülen 37hastadan dental programlı bilgisayarlı tomografi (dpbt) tetkiki istenmis vehastalar bu yönde bilgilendirilmistir. Panoramik radyograflarda alt ve üstüçüncü büyük azı dislerinin pozisyonları, anatomik iliskilerinin manuel olarakölçülmesi sonucu elde edilen vertikal iliskiler ve alt çenede anatomik iliskibelirtileri sayılan mandibuler kanalın kesintiye uğraması, sapması vedaralması, alt üçüncü büyük azı dis apekslerinde radyolüsensi, köklerindaralması ve sapması durumlarına bakılmıstır. Dpbt'de ise anatomikolusumlarla üçüncü büyük azı dis kökleri arasındaki pozisyon iliskisi vevertikal iliski ölçüm sonuçları tespit edilmis ve bu veriler panoramik görüntüverileriyle kıyaslanmıstır. Bu arastırmalar ısığında tedavi planlamasıöncesinde, panoramik radyograflarda üçüncü büyük azı disleri ile anatomikolusumlar arasında iliskinin tespit edilmesi durumunda, ortaya çıkabilecekkomplikasyonların engellenmesi açısından dpbt tetkiki yapılmasının gerektiğisonucuna varılmıstır.Anahtar Kelimeler :Panoramik radyografi, bilgisayarlı tomografi, üçüncübüyük azı disleri, maksiller sinüs, mandibuler kanal.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the requirement demand ofspiral CT by comparison of mandibular third molars which were detected tohave close relationship through the mandibular canal based on panoramicimages and the images of mandibular third molars on tomography. Thesubject population was consisted of people who applied to Gülhane MilitaryMedical Academy, Department of Oral Diagnosis and Radiology by thecomplaint of their third molar area in both chins. Upon evaluation of thepanoramic radiographs, we found 37 people who had close relationshipbetween third molars and anatomical structures and we asked them if theywould accept or not to get spiral CT for the evaluation. We evaluated thepositions of mandibular and maxillary third molars, their previously measuredvertical relationship according to anatomical structures, interruption of thewhite borderline of mandibular canal, diversion and narrowing of the canal,the roots of mandibular third molars and the radiolucency of the roots onpanoramic radiographs. On the other hand, we evaluated the positionalrelationship between the anatomical structures and third molars and wemeasured vertical relations on tomographic images. We compared theresulting panoramic and CT findings. As a result, we conclusively need toevaluate CT images if there?s an existence of anatomical relationship onpanoramic radiographs to prevent complications during the surgicaloperation.Keywords :Panoramic radiography, computed tomography, thirdmolars, maxillary sinus, mandibular canal.