Lomber disk herni ameliyatı öncesi uygulanan duygusal özgürlük tekniği ve müziğin kaygı ve yaşam bulguları üzerine etkisi
Emotional freedom technique before Lumbar disc herniation surgery and the effect of music on anxiety and vital signs
Yazar: REMZİYE CİCİ
Danışman: DOÇ. DR. MERAL ÖZKAN
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Duygusal özerklik = Emotional autonomy ; Hemşirelik = Nursing ; Lomber vertebra = Lumbar vertebrae ; Müzik = Music ; Yaşam istatistikleri = Vital statistics ; İntervertebral disk = Intervertebral disc ; İntervertebral disk deplasmanı = Intervertebral disc displacement

Özet:
Amaç: Bu araştırma lomber disk herni ameliyatı öncesi uygulanan duygusal özgürlük tekniği ve müziğin hastaların kaygı ve yaşam bulguları üzerine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı.
Materyal ve Metot: Araştırma, ön test-son test kontrol gruplu tek kör yarı deneysel olarak Eylül 2017-Eylül 2019 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırmanın evrenini, Çorum ilindeki bir kamu hastanesinin beyin cerrahi kliniğinde lomber disk herni tanısı ile yatan yetişkin hastalar oluşturdu. Örneklemi bu evrenden olasılıksız gelişigüzel örnekleme yöntemi ile seçilen 162 hasta (54 kontrol, 54 müzik ve 54 DÖT)  oluşturdu. Verilerin elde edilmesinde Öznel Rahatsızlık Birimi Ölçeği, Hasta Tanıtım Formu, Yaşam Bulguları Kayıt Formu, Durumluk Kaygı Ölçeği ve Sürekli Kaygı Ölçeği kullanıldı. Verilerin analizinde; sayı, yüzdelik, ortalama, standart sapma, ki-kare, bağımlı gruplarda t testi, bağımsız gruplarda t testi ve ANOVA testlerinden yararlanıldı. İleri analizler için Tukey testi kullanıldı.  
Bulgular: Kontrol grubundaki hastaların durumluk kaygı ve SUD ön test son test puan ortalamaları arasında farklılık saptanmezken deney gruplarındaki hastaların durumluk kaygı ve SUD puanlarının düştüğü saptandı (p<0.05). Gruplararası karşılaştırmada durumluk kaygı üzerinde DÖT uygulamasının daha etkili olduğu belirlendi (p:0.041). Yaşam bulgularının ön test son test karşılaştırılmasında; kontrol grubunda nabız hızında (p:0.046); DÖT grubunda nabız hızı (p:0.005), solunum hızı (p:0.000) ve sistolik kan basıncında (p:0.046); müzik grubunda ise sistolik (p:0.000) ve diastolik (p:0.006) kan basıncında düşüş belirlendi. Gruplararası karşılaştırmalarda solunum hızında DÖT uygulamasının daha etkili olduğu saptandı (p:0.044).
Sonuç: Lomber disk herni ameliyatı öncesi uygulanan müzik ve DÖT'ün kaygıyı azalttığı ve yaşam bulgularını düzenlediği, DÖT'ün kaygı ve solunum hızını düzenlemede daha etkili olduğu belirlendi.
Anahtar kelimeler: Duygusal Özgürlük Tekniği, Hemşirelik, Kaygı, Lomber Disk Herni,  Müzik, Yaşam Bulguları

Abstract:
Aim: This study aims to determine effect of emotional freedom technique and music on patients' anxiety and vital signs before LDH surgery.
Material and method:  This single-blind semi-experimental research with pretest-posttest control group was conducted September 2017-September 2019. Study population consisted adult patients hospitalized with LDH in a brain surgery clinic of public hospital in Corum province. Sample consisted 162 patients (54 control, 54 music, 54 EFT) selected from population by random sampling method.  Data were collected by Subjective Units of Disturbance Scale, Patient Identification Form, Vital Signs Record Sheet, State-Trait Anxiety Inventory. Number, percentage, mean, standard deviation, chi-square, t test in dependent groups, t test in independent groups and ANOVA tests were used in data analysis. Tukey test was used for further analysis.
Results: There was no difference between state anxiety and SUD pre-test post-test mean scores of control group; however, scores of the experimental groups were found to decrease (p<0.05).  Intergroup comparisons revealed EFT was more effective on state anxiety (p:0.041).  Pre-test and post-test comparisons of vital signs revealed decreases in pulse rate (p:0.046) in control group, pulse rate (p:0.005), respiration rate (p:0.000) and systolic blood pressure (p:0.046) in EFT and systolic (p:0.000) and diastolic (p:0.006) blood pressure in music group. Intergroup comparisons established EFT was more effective in respiratory rate (p:0.044).
Conclusion: Study results demonstrated music and EFT before LDH surgery decreased anxiety and regulated vital signs, and EFT was more effective in regulating anxiety and respiratory rate.
Keywords: Anxiety, Emotional Freedom Technique, Lumbar Disc Hernia, Music, Nursing, Vital Signs