Kronik karaciğer parankim hastalığı olan olgularda gaitada calprotectin ile hastalığın evresi ve komplikasyonlarla ilişkisinin araştırılması
Fecal calprotectin's releationship with disease stage and complications in patitents with chronic parenchymal liver disease
Yazar: SALİH TOKMAK
Danışman: PROF. DR. AYŞEGÜL ÖZAKYOL
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Dışkı = Feces ; Kalprotektin = Calprotectin ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Komplikasyonlar = Complications

Özet:
Calprotectin vücuttaki hemen hemen tüm dokularda bulunan sitoplazmik bir proteindir. Pek çok yangısal olayda üretimi artmaktadır. Sirozlu hastalarda, hastalığın seyrinde görülen komplikasyonların intestinal inflamasyondan kaynaklandığı bilinmektedir. Bu enflamasyona bağlı olarak calprotectin salınımının artacağı hipoteziyle bazı çalışmalarda, sirozda fekal calprotectin seviyeleri ölçülmüştür. Biz de bu vaka kontrollü, prospektif çalışmada kronik karaciğer parankim hastalığı olan olgularda gaitada calprotectin ile hastalığın evresi ve komplikasyonlarla ilişkisini araştırmayı amaçladık. Çalışmaya 60 adet hasta ve 12 adet kontrol vakası dahil ettik. Fekal calprotectin düzeylerini, hasta grubu içindeki alt grupların fekal calprotectin düzeylerini ve fekal calprotectin düzeyleri ile sistemik inflamasyon belirteçleri arasında ilişki olup-olmadığını araştırdık. Hasta grubunda calprotectin medyan düzeyi 168.75μg/g (73.12-315.62μg/g) kontrol grubu calprotectin düzeyi 9.75μg/g (6.75-13.75μg/g) olarak belirlendi. Hasta grubunda, alt gruplar arası calprotectin düzeylerinde, istatistiki açıdan anlamlı fark bulundu (p=0.039). Child-Pugh Evre-A grubu ile spontan bakteriyel peritonit grubu arasında calprotectin değerleri arasında belirgin istatistiki farklılık saptandı (p=0.016). Child-Pugh Evre-A, Evre-C ve hepatik ensefalopati alt grupları arası calprotectin değerlerinde rakamsal olarak artış olduğu görüldü ama istatistiki olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0.005). Calprotectin ile ESR (p<0.001,r=0.439) ve CRP  (p=0.001,r=0.403) arasında pozitif ilişki bulundu, WBC ile anlamlı ilişki saptanmadı (p=0.645,r=0.061). Sonuç olarak fekal calprotectin, hastalık evresi ilerledikçe rakamsal olarak artış göstermektedir ancak istatistiki olarak anlamlı fark göstermemektedir. Hepatik ensefalopatili hastalarda, diğer hasta gruplarına kıyasla, belirgin artış göstermemektedir. Spontan bakteryel peritonitli hastalarda, spontan bakteryel peritoniti olmayan hastalara kıyasla belirgin farklılık göstermektedir. Sistemik inflamasyon belirteçlerinden CRP ve ESR ile ilişkili, WBC ile ilişkisiz bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Calprotectin, Kronik karaciğer parankim hastalığı, Komplikasyonlar

Abstract:
Calprotectin is a cytoplasmic protein, resides in almost every tissue in body. It increases in various inflammatory conditions. In cirrhotic patients, some of the complications happens because of intestinal inflammation. According to these, a number of researches have performed with fecal calprotectin increase in chronic parenchymal liver disease hypothesis. In this case-controlled, prospective study, we aimed to research fecal calprotectin's releationship with disease stage and complications in patitents with chronic parenchymal liver disease. 60 patients and 12 controls were included. We compared fecal calprotectin levels between patients and controls, between patient subgroups and we investigated the relationship between fecal calprotectin and systemic inflammation markers. Patient group's median calprotectin values were: 168.75μg/g (73.12-315.62μg/g) and control group's median values were 9.75μg/g (6.75-13.75μg/g). There was statistical differance between patient subgroups (p=0.039). There was significant statistical difference between Child-Pugh Class-A subgroup and spontaneous bacterial peritonitis group (p=0.016). Fecal calprotectin levels were different between Child-Pugh Class-B, Class C and hepatic encephalopathy subgroups but there were no statistical difference (p>0.005). There was a positive relationship between fecal calprotectin levels with ESR (p<0.001,r=0.439) and CRP  (p=0.001,r=0.403). No statistical relationship found between fecal calprotectin levels and WBC (p=0.645,r=0.061). In conclusion, fecal calprotectin levels inceases as the disease progress but shows no statistical difference. No statistical difference found between hepatic encephalopathy group and other patient subgroups. We found significant difference between spontaneous bacterial peritonitis group and other patient groups. We found significant relationship between fecal calprotectin with ESR and CRP but no statistical difference between fecal calprotectin and WBC.

Keywords: Calprotectin, Chronic parenchymal liver disease, Complications