Argümantasyon yöntemine dayalı laboratuvar etkinliklerinin fen bilgisi öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimi, mantıksal düşünme becerileri ve akademik başarılarına etkisi
Effect of the argumentation method based on laboratory activities upon science teacher candidates' critical thinking tendency, logical thinking skills and academic achievements
Yazar: HÜSEYİN POLAT
Danışman: DR. FATMA BİLGE EMRE
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Akademik başarı = Academic achievement ; Argümantasyon = Argumentation ; Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme = Argumentation based science learning ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Laboratuvarlar = Laboratories ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı Argümantasyon Yöntemine Dayalı Laboratuvar Etkinliklerinin
Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Eleştirel Düşünme Eğilimi, Mantıksal Düşünme
Becerileri ve Akademik Başarılarına Etkisini incelemektir. Bu çalışma nicel bir
araştırmadır. Çalışmada deneysel araştırma türü olan yarı deneysel araştırma deseni olan
eşleştirilmiş desen kullanılmıştır. Bu araştırmanın çalışma grubu 2017-2018 akademik
yılı bahar dönemi Fen Bilgisi Öğretmenliği Programında 1.sınıfında öğrenim gören 35'i
kontrol grubunda ve 35'i de deney grubunda olmak üzere 70 öğretmen adayından
oluşmaktadır.
Çalışma 5 hafta sürmüştür. Çalışmada veri toplama aracı olarak UF/EMI
(University of Florida Engagement, Maturity and Innovativeness) Eleştirel Düşünme
Eğilimi Ölçeği, Fen Bilgisi Öğretmenliği Mantıksal Düşünme Becerileri Ölçeği,
Akademik Başarı Testi, Argümantasyon Yöntemine Dayalı Etkinlik Kâğıtları ve Görüş
Alma Formu kullanılmıştır. Çalışmada Genel Kimya Laboratuvarı Uygulamaları II dersi
kapsamında Gazlar, Kimyasal Denge, Kimyasal Kinetik ve Termokimya konularında
deneyler yapılmıştır. Kontrol ve deney gruplarında aynı konularla ilgili deneyler yapılmış
ve deney föyündeki işlem basamakları takip edilmiştir. Deney grubu için ek olarak
Argümantasyon Yöntemine Dayalı Etkinlik Kâğıtları kullanılmıştır.
Çalışmanın başında ve sonunda kontrol ve deney gruplarına Eleştirel Düşünme
Eğilimi Ölçeği, Mantıksal Düşünme Becerileri Ölçeği ve Akademik Başarı Testi ön test
ve son test olarak uygulanmıştır. Kontrol ve deney gruplarının son test puan ortalamaları
arasındaki farklılık için MANOVA testi yapılmıştır. Bunun için SPSS programı
(21.sürüm) kullanılmıştır. Görüş alma formu 10 öğretmen adayına uygulamıştır. Verilen
cevaplar birlikte değerlendirilerek benzerlik ve farklılıklarına göre sınıflandırılmıştır.
Argümantasyona dayalı etkinlik kâğıtları değerlendirilirken kazanıma ulaşıp ulaşamama
durumu göz önüne alınmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre argümantasyon
yöntemine dayalı laboratuvar etkinliklerinin fen bilgisi öğretmen adaylarının eleştirel
düşünme eğilimi ve akademik başarıları üzerinde anlamlı etkisinin olduğu görülmüştür.
Fakat mantıksal düşünme becerileri üzerinde anlamlı farklılık görülmemiştir. Öğretmen
adaylarının görüş alma formuna verdikleri cevaplar incelendiğinde argümantasyon
yönteminin öğretmen adaylarının sorgulama, öğrenmeyi öğrenme, düşünmeyi geliştirme,
analiz etme, mantık kurma, kendini ifade etme ve yorumlama gibi beceriler üzerinde etkili
olduğu görülmüştür. Argümantasyona dayalı etkinlik kağıtları incelenmiş ve çalışma
süreci boyunca öğretmen adaylarının argüman oluşturma becerilerinde artış olduğu
görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to examine Effect of the Argumentation Method Based
on Laboratory Activities upon Science Teacher Candidates' Critical Thinking Tendency,
Logical Thinking Skills and Academic Achievements. This study is a quantitative study.
In this study, the paired design, which is a quasi-experimental research design, was used.
The study group of the study consisted of 70 teacher candidates in the first semester of
the 2017-2018 academic year Science Education Teaching Program, 35 in the control
group and 35 in the experimental group.
The study lasted 5 weeks. Critical Thinking Tendency Scale, Science Education
Logic Thinking Skills Scale, Academic Achievement Test, Argumentation Method Based
Activity Sheets and Interview Form were used as data collection tools in the study. Within
the scope of General Chemistry Laboratory Practices II course, experiments were carried
out on Gases, Chemical Equilibrium, Chemical Kinetics and Thermochemistry.
Experiments were carried out on the same subjects in the control and experimental groups
and the process steps in the experiment sheet were followed. In addition, in the
experimental group, activity sheets based on the method of Argumentation were used.
At the beginning and end of the study, Critical Thinking Tendency Scale Logic
Thinking Skills Scale, and Academic Achievement Test were applied to the control and
experimental groups as pre-test and post-test. MANOVA test was used for the difference
between the posttest mean scores of the control and experimental groups. SPSS program
(v. 21) is used for this purpose. The interview form was applied to 10 pre-service
teachers. The answers were evaluated together and classified according to their
similarities and differences. When evaluating the activity sheets based on argumentation, the situation of achieving the gain was considered. According to the findings obtained
from the study, it was observed that laboratory activities based on argumentation method
had a significant effect on the students' critical thinking disposition and academic
achievement. However, no significant difference was found on logical thinking skills.
When the answers of the teacher candidates on the form of opinion were examined, it was
seen that the argumentation method was effective on the skills of teacher candidates such
as questioning, learning to learn, developing thinking, analysing, establishing logic, selfexpression
and interpretation. Activity papers based on argumentation were examined
and it was seen that teacher candidates' ability to create arguments during the study period
increased.