Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin ekonomik gelişiminde tarıma dayalı sanayilerin etkisi (1990-2000 dönemi)
The effects of agribusiness industries on the economical development of Southeastern Anatolia Region (for the period between 1990 and 2000)
Yazar: MURAT PIÇAK
Danışman: PROF.DR. AHMET TABAKOĞLU
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Ekonomi = Economics ; Tarih = History ; Ziraat = Agriculture
Dizin: Ekonomik gelişmeler = Economic developments ; Güneydoğu Anadolu bölgesi = Southeastern Anatolia region ; Tarım = Agriculture ; Tarım endüstrisi = Agricultural industry ; Üretim = Production

Özet:
Tarıma dayalı sanayiler, hammaddesini tarımdan alan, bu hammaddeleredegisik hazırlama, isleme, muhafaza ve ambalajlama teknikleri uygulayarak daha üstünnitelikte ürünler üreterek katma deger yaratan, islenmis ürün ihracıyla ülkeye dövizkazandıran, üretimini ülke kaynaklarıyla sürdürüp döviz tasarrufu saglayan, emekyogunendüstrilerden olustugundan istihdama katkısı yüksek olan imalat sanayi altsektörleridir. Tarıma dayalı sanayiler; gıda, içki, tütün ve mamulleri, dokuma ve giyim,deri ve deri mamulleri, orman ürünleri, kagıt ürünleri alt sektörlerinden olusmaktadır.Dogurganlık oranı, buna baglı olarak nüfus artıs hızı ve göç oranının yüksekdüzeyde olması, kentlesme oranının düsük olması, egitim düzeyinin yetersiz olması,sanayinin az gelismis bir yapıya sahip olması Güneydogu Anadolu Bölgesi'nin belirginsosyo-ekonomik özellikleridir. GAP, bölgenin refah düzeyini yükseltecek ve ülkeekonomisine katkı saglayacak entegre bir kalkınma projesidir. Proje, sadece bölgeyidegil; tüm ülkeyi etkileyecek degisimleri beraberinde getirecektir. Sulama projelerindenbeklenen sürdürülebilir ekonomik faydanın elde edilebilmesi, bitkisel ve hayvansalüretimin yerinde islenmesi ve daha yüksek oranda katma deger yaratılması ilemümkündür.Güneydogu Anadolu Bölgesi'nin diger bölgelerle olan gelismislikfarklılıklarının giderilmesinde, tarıma dayalı sanayiler sürükleyici bir sektör rolünüüstlenmistir. GAP'ın mevcut ve olası avantajları, Güneydogu Anadolu Bölgesi'niTürkiye içerisinde önemli bir konuma ve özellige getirme potansiyeline sahiptir. Buavantajların iyi kullanılması durumunda, büyük bir ekonomik gelisme saglanabilir vesosyal degisim yasanabilir. Bölgedeki yatırımcılar ve Türkiye'deki ilgili tüm kamu veözel sektör kurumları bu potansiyelden yararlanmak için dogru seçenekler kullanmak vestratejiler olusturmak zorundadır.

Abstract:
As a labor-intensive industrial sector, agribusiness industries are an important parteconomic development. These industries are based agricultural raw materials and involvethe preparation, manufacturing, preservation and packaging of agricultural products. Theseindustries not only provide an economic devolvement based on domestic resources, but alsothe flow of foreign currency into the country by increasing exports. Agribusiness industriesinclude food, drink, tobacco, textile, clothing, leather, forestry, and paper industries.The Southeastern Anatolian Region of Turkey is socially and economicallycharacterized by high birth, population growth and migration rates, low urbanization,education and industrialization rates. The Southeastern Anatolia Project is the one of mostcomprehensive development projects to increase living standards and economicdevelopment in the region. The project will not only change the region, but also wholecountry. The expected sustainable development in the region is based the use of irrigationprojects. This means that agricultural and animal production needs to be done in the regionso that a higher economic development is achieved.Agribusiness industries have a crucial role in narrowing the economic gap betweenSoutheastern Anatolia Region and more developed regions of Turkey. The SoutheasternAnatolian Project gives the region an important potential and advantages for creating itsown place in Turkish economy. If these advantages are used wisely, the result will beimportant economic and social development. In order to take the advantage of thispotential, investors, and government and private institutions need to make wise decisionsand fallow right strategies.