Patent verilebilirlik şartları
patentability requirements
Yazar: MUTEBER ŞANKAZAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜR ARIKAN
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Fikri mülkiyet hukuku = Intellectual property law ; Fikri ve sınai mülkiyet hakları = Intellectual and industrial property rights ; Kanunlar 6769 sayılı = Laws 6769 numbered ; Patent hakkı = Patent right ; Patent hukuku = Patent law ; Patentler = Patents

Özet:
Bu çalışmanın merkezinde 10 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı SMK
kapsamında patent verilebilirlik kriterleri bulunmaktadır. Konunun bütün taraflarıyla
tam olarak ortaya konulabilmesi için patent hukuku kapsamında yer alan literatür
taranarak, ilgili Yargıtay kararları incelenmiştir.
Bilgi ekonomisinin tüm diğer sektörlerin önünde yer aldığı bir dünyada bilim ve
teknolojide öncü, sanayide güçlü bir ülke olabilmenin en önemli şartlarından birisi
hiç şüphesiz yaratıcı fikirlerin ortaya konulabileceği hukuk güvenliğinin sağlandığı
bir ortam yaratılmasıdır. Bu sebeple tarihsel süreç içerisinde buluşa konu olan
ürünlerin ekonomik değerlerinin önemi arttıkça bu konuya gösterilen önemde
artmıştır. Patent hukuku teknolojik ürünlerin yer aldığı alanda yaratıcı kişilerin fikri
haklarının korunması ve konunun bütün taraflarının güvenli bir alanda hareket
edebilmesi için uygun ve güvenli koşullar yaratılması için önem taşımaktadır. Bu
sayede teknik niteliği haiz orijinal fikirlerin kamuya açıklanması ve toplumumun
tamamının bu açıklamadan faydalanması; başka bir deyişle buluş yapmanın
özendirilmesi, buluşların ticarileşmesi ve toplumun refahının artması
öngörülmektedir.
Bir ülkede kanun koyucunun öngördüğü şartları haiz olan yaratıcı fikirlerin devletin
yetkili organı tarafından tescil edilmesi sonucunda verilen belgeye patent adı verilir.
Öngörülen bu şartlar ülkenin bilim, sanayi ve teknoloji politikasının da göstergesidir.
Patent kanununda belirlenen tüm kriterlere uygun olan buluşlara verilen patent
belgesi belirli bir süre içerisinde buluşa dair tüm semerelerden sadece hak sahibinin
yararlanmasını sağlayacak güçlü bir tekel hakkı sağlaması nedeniyle büyük bir önem
taşımaktadır. Patent verilebilirlik şartları hangi buluşların bu korumadan

7

yararlanacağını belirlediği için patent hukuku içerisinde önemli bir yere sahiptir.
Ülkemizde patent verilebilirlik şartları 6769 sayılı SMK'da yenilik, buluş basamağı
ve sanayiye uygulanabilir olma şeklinde öngörülmüştür. Teknolojinin herhangi bir
alanında gerçekleştirilecek buluşlar ancak bu şartları birlikte sağlamak kaydıyla
patent belgesi alabilirler.
Çalışmamız içerisinde Patent Verilebilirlik Şartları üç ana bölüm ve yeterince alt
başlık açılarak incelenmiştir. Buna göre giriş kısmında konunun önemi, sınırları, bazı
kavramların açıklanması ve fikri mülkiyet haklarının tarihsel gelişimi yer almakta;
birinci bölümünde, patent kavramı, patent türleri, patent hakkı, bu hakkın önemi ve
işlevi açıklanmakta ve patent hukuku alanındaki önemli ulusal ve uluslararası
düzenlemelere yer verilmektedir. İkinci bölümünde, patent verilebilirlik şartları
incelendikten sonra; üçüncü ve son bölümünde, patent verilemeyecek konu ve
buluşlara yer verilmiştir. Sonuç bölümünde ise çalışma konumuzla ilgili
değerlendirmelerimiz ve görüşlerimiz yer almaktadır.

Abstract:
The focus of this study is the patentability criteria stipulated by the Industrial
Property Law number 6769 which came into effect on 10 th of January 2017. In order
to completely present the matter in its all dimensions, the patent law literature was
reviewed, and related Supreme Court decisions were examined.
In a world where information economy is ahead of all other industries, one of the
most important conditions of being a country pioneering in science and technology
and strong in industry is, of course, to create an environment ensuring reliability of
law to encourage the presentation of innovative ideas. Thus, the level of importance
attached to the matter has gradually risen in the historical process, as the economic
value of the products of inventions increased. Patent law is important from the point
of creating secure and reliable conditions for the protection of the intellectual rights
of inventors and providing a secure space of movement for all parties of the matter in
the field of technological products. In this way, it is aimed to have original ideas with
important technical aspects shared with the public and put them into the use of the
whole society, in other words, encourage inventions, facilitate the commercialization
of inventions and increase the general level of wealth of the society.
Patent is the document granted as a result of the registration made by the competent
government authorities for innovative ideas which meet the conditions stipulated by
legislative bodies. Conditions stipulated in this regard also reflect the general
science, industry and technology policy of the country. Patents, granted for
inventions that meet all the criteria set out by the patent law, are very important,

9

since they give a strong monopoly right to ensure that the right holder is the only
beneficiary of all benefits provided by the invention for a certain period. Patentability
conditions are of importance in patent law, since they determine the inventions
eligible for the said protection. In our country, patentability conditions are stipulated
as novelty, inventive step and applicability to industry by the Industrial Property Law
number 6769. An invention in any field of technology may receive a patent only if it
meets the abovementioned conditions.
In this study, Patentability Requırements are reviewed three main chapters by
opening several sections. In this direction, the importance and limitations of the
matter, certain definitions and historical evolution of intellectual property rights are
explained in the introduction chapter, while the patent notion, patent types, patent
rights and their importance and functions are reviewed in the first chapter. After the
patentability conditions are reviewed in the second chapter, subjects and inventions
that are not eligible for patent are described in the third, and the last, chapter. In the
conclusion chapter of the study, our considerations and opinions on the matter are
presented.