Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Kliniğinde yapılan karaciğer ameliyatları sonrasında gelişen akciğer komplikasyonlarının nedenleri ve akciğer bakımının etkinliği
The reasons of pulmonary complications post liver surgery in Karadeniz Technical University Faculty of Medicine General Surgery Clinic and effectiveness of pulmonary care
Yazar: İRFAN İNCİ
Danışman: DOÇ. DR. SERDAR TOPALOĞLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Akciğer = Lung ; Cerrahi = Surgery ; Cerrahi tedavi = Surgical treatment ; Hepatektomi = Hepatectomy ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer nakli = Liver transplantation ; Komplikasyonlar = Complications ; Postoperatif komplikasyonlar = Postoperative complications

Özet:
Amaç: Karaciğer cerrahisi sonrası mortalite ve morbiditenin en sık sebebi postoperatif akciğer komplikasyonlarıdır. Bu çaşılmada hepatektomi ve karaciğer transplantasyonu sonrası PAK gelişiminin nedenlerinin belirlenmesi ve postoperatif akciğer bakımının etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Materyal ve metodlar: Ocak 2007 ve Mart 2012 tarihleri arasında karaciğer cerrahisi uygulanan toplam 85 hasta (81 hepatektomi ve 4 karaciğer nakli) çalışmaya dahil edildi. PAK için risk faktörleri taşıyan hastalar, Göğüs Hastalıkları Kliniği tarafından değerlendirildi. Postoperatif hastalara ekstübasyondan bir gün sonra akciğer bakımı uygulandı. Komplikasyon gelişen vakalarda ise, Göğüs Hastalıkları Kliniğinin desteği ile hastaların ameliyat sonrası akciğer bakımı gerçekleştirildi. Hastaların demografik verileri, laboratuvar verileri, ameliyat öncesi risk faktörleri ve operatif değişkenleri ile postoperatif komplikasyonları, mortalitesi, postoperatif seyri ve postoperatif hastanede yatış süresi incelendi.Bulgular: Olguların 44'ü erkek (% 51.7) ve 41'i kadın (% 48.3) idi. Hastaların % 14 (n=12)'ü 70 yaşın üzerinde ve % 19 (n=16)'u ASA 3 veya 4 olarak sınıflandırıldı. Rezeksiyon endikasyonlarını % 40.8 (n=33) hastada benign ve % 59.2 (n=48) hastada malign hastalık oluşturuyordu. Hepatektomi sonrası mortalite oranı % 7.4 (n=6) bulundu. Bu hastalarda ölüm nedenleri PTE (n=4) ve pnömoni (n=2) idi. Hepatektomi sonrası morbidite oranı % 19.7 (n=16) idi. Morbidite nedenleri sırasıyla; PAK (n=10) (% 12), cerrahi alan yara enfeksiyonu (n=4), safra kaçağı (n=4) ve postoperatif karaciğer yetmezliği (n=1) idi. PAK gelişen hastalarda; hastanede yatış süresinde anlamlı bir artış saptandı (7.8±4.8 güne karşı 15.5±11.9 gün, p=0.037). PAK gelişen hastaların yoğun bakım ünitesinde daha sık izlendiği (% 1.4 karşın % 36.8, p<0.0001) görüldü. PAK gelişen 19 hastanın 16'sı ASA skoru ?2 olan hastalar idi. Çok değişkenli analiz sonucunda PAK'lar için tek bağımsız risk faktörünün uzamış ameliyat süresi olduğu saptandı.Sonuç: PAK'ların önlenmesi için akciğerle ilişkili risk faktörleri ortaya konulmalı ve koruma amaçlı stratejiler belirlenmelidir. Postoperatif akciğer bakımı, karaciğer cerrahisi sonrası tüm hastalara uygulanmalıdır. Bu sayede; PAK insidansı düşürülebilir ve hasta sağ kalımı iyileştirilebilir.

Abstract:
Aim: The most common cause of morbidity and mortality after liver surgery is postoperative pulmonary complications (PPC). In the current study, we aimed to investigate the causes of PPCs after hepatectomy and liver transplantation. Additionally, we evaluated the efficacy of postoperative pulmonary care after liver surgery.Materials and methods: Between January 2007 and March 2012, 85 patients (81 patients underwent hepatectomy and 4 patients underwent liver transplantation) were included in the study. Patients with ASA score greater than 2 were evaluated by Department of Pulmonary Diseases. Pulmonary care was started a day after extubation. In cases with PPC, postoperative care was performed with the collaboration of Departments of Pulmonary Diseases and Surgery. Demographic data, laboratory data, preoperative risk factors and operative variables, postoperative complications, mortality, postoperative course and postoperative hospital staying time were recorded.Results: There were 44 men (51.7% ) and 41 women (48.3% ) with a mean age 54 ± 13 years; 14% (n = 12) of patients were older than 70 years, and 19% (n = 16) were classified as ASA 3 or 4. Indications for resection were malignant disease in 59.2% patients (n = 48) and benign disease in 40.8% (n =33). The mortality rate was 7.4% (n = 6) after hepatectomy. The causes of death were pulmonary embolism (n=4) and pneumonia (n = 2). The morbidity rate was 19.7% (n = 16) after hepatectomy. The causes of morbidity were PPC in 10 patients (12% ), SSIs in 4 patients, biliary leak in 4 patients and postoperative liver failure in 1 patient, respectively. Patients who developed PPCs had a statistically significant increase in the length of hospital stay (15.5 ± 11.9 days versus 7.8 ± 4.8 days; P = 0.037). Patients who developed PPC were more frequent admissions to the intensive care unit (ICU) (36.8% versus 1.4% ; P < 0.0001). Sixteen of 19 PPCs were observed in patients with ASA score ?2. The multivariate analysis identified single independent risk factor for PPCs: prolonged operative time.Conclusions: For the prevention from PPCs, identification of risk factors associated with PPCs and the development of effective preventive strategies are crucial. Postoperative pulmonary care should be given to all patients after liver surgery. With our policy, the PPC incidence could be reduced in an acceptable rate.