Zeytinde farklı sulama seviyelerinin yapraktaki bitki besin elementi konsantrasyonlarına ve meyve verim özellikleri üzerine etkisi
The effect of different irrigation levels in olive on plant nutrient concentrations in the leaf and fruit yield characteristics
Yazar: SAİT KAYA
Danışman: DOÇ. DR. ERSEL YILMAZ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Amaç: Bu araştırma zeytinde farklı sulama seviyelerinin yapraktaki bitki besin elementi konsantrasyonuna ve meyve verim özelliklerine olan etkisini araştırma amacı ile yapılmıştır.
Materyal ve Yöntem: Araştırma, 2022 yılında Akhisar ilçesinde 27 yaşında Gemlik çeşidi zeytin ağaçları üzerinde yürütülmüştür. Tesadüf parselleri deneme desenine göre 5 farklı sulama seviyesi (S1, S2, S3, S4, S5) incelenmiştir. Deneme alanındaki zeytin ağaçlarından Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül ve Ekim aylarında alınan yaprak örneklerinde bitki besin elementi konsantrasyonları araştırılmıştır. Hasat döneminde toplanan meyve örneklerinin meyve verim özellikleri incelenmiştir.
Bulgular: Yaprak analizleri sonucunda sulama seviyelerinin artmasıyla N, P, K ve Ca elementlerinin yapraktaki konsantrasyonları artış göstermiştir. Mg, Fe, Zn ve Mn elementleri sulama seviyelerine göre farklı sonuçlar vermiştir. Zn ve Mn elementlerinde en düşük değerler S4 ve S5 sulama seviyelerinde ölçülmüştür. Cu elementinin yapraktaki konsantrasyonuyla ilgili sonuçlar istatistiksel olarak önemsiz bulunmuştur. Sulama seviyelerinin meyve verim özelliklerine doğrudan etki ettiği görülmüştür. Meyve ağırlığı ile meyve boyu ve eni değerleri sulama seviyeleriyle artmıştır. Meyve eti ve çekirdek ağırlıkları incelendiğinde en yüksek değerler tam sulama seviyesinde ölçülmüştür.
Sonuç: Araştırmada sulama seviyelerinin meyve verim özelliklerini doğrudan etkilediği görülmüştür. Sulama seviyelerinin yapraktaki bitki besin elementi konsantrasyonlarından bazılarına pozitif etkisi olurken bazı besin elementlerini etkilemediği bulunmuştur.

Abstract:
Objective: This research was conducted to investigate the effect of different irrigation levels in olives, on the plant nutrient concentration in the leaf and fruit yield characteristics.
Material and Methods: The research was conducted on 27-year-old Gemlik variety olive trees in Akhisar district in 2022. 5 different irrigation levels (S1, S2, S3, S4, S5)  were examined according to the randomized plot trial design. Plant nutrient concentrations were investigated in leaf samples taken from olive trees in the trial area in June, July, August, September and October. Fruit yield characteristics of fruit samples collected during the harvest period were examined.
Results: As a result of leaf analyses, the concentrations of N, P, K and Ca elements in the leaves increased with increasing irrigation levels. Mg, Fe, Zn and Mn elements gave different results depending on irrigation levels. The lowest values of Zn and Mn elements were measured at S4 and S5 irrigation levels. The results regarding the concentration of Cu element in the leaf were found to be statistically insignificant. It has been observed that irrigation levels directly affect fruit yield characteristics. Fruit weight, fruit length and width values increased also with irrigation levels. When fruit flesh and seed weights were examined, the highest values were measured at full irrigation level.
Conclusion: The research showed that irrigation levels directly affected fruit yield characteristics. It was found that while irrigation levels had a positive effect on some plant nutrient concentrations in the leaves, they did not affect some nutrient elements.