Sosyal eleştiri aracı olarak feminist temellük uygulamaları
Feminist appropriation practices as a social criticism tool
Yazar: ÖZGE SALDIRAY
Danışman: PROF. DR. NİMET KESER
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Eleştiri = Criticism ; Feminist kuram = Feminist theory ; Feminizm = Feminism ; Kadın sanatçılar = Women artists ; Kadınlar = Women ; Resim sanatı = Painting art ; Sanatçılar = Artists ; Sosyal eleştiri = Social criticism ; Temellük = Appropriation

Özet:
Bu tez çalışmasının temel amacı, sanatın bilinen ilk çağlarından bu yana kadınlık rollerinin, feminist kadın sanatçıların incelenmesi ve sosyal eleştiri aracı olarak feminist temellük uygulamaları yapmaktır. 
Toplumsal yapı içerisinde cinsiyete çeşitli roller atfedildi. 19. yüzyılın sonundan itibaren biçimlenmeye başlayan feminist hareket, toplumsal cinsiyet rollerini sorgulayan önemli siyasal ve düşünsel hareket oldu. Dahası kadının sosyal, kültürel ve ekonomik  yaşamda daha görünür olmasında önemli bir rol oynadı. Feminizm, günümüze kadar dört dalga hareketi olarak ele alındı.  
Sanat, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin etkilerini taşıyan alanlardan biridir. Feminist hareketler; kadınların sanat alanındaki rollerde çok büyük bir değişime neden oldu ve daha fazla kadın sanatçı sanat alanına dahil olmaya başladı. 1960'lı yılların sonundan itibaren de feminist sanat biçimlenmeye başladı. Feminist sanatçılar için cinsiyet kimliğinin ve cinsiyet rolünün temel bir parçası olan beden sunumu önemli bir yere sahiptir. Judy Chicago, Jenny Saville, Kiki Smith, Louise Bourgeois, Cindy Sherman gibi birçok feminist sanatçı; kadın bedenine ilişkin çalışmalar üretti. 
Bu çalışmada, söz konusu feminist sanatçıların çalışmalarını daha detaylı incelemem gerekti. Ayrıca bu süreçte günümüz kadınlarına atfedilen cinsiyet rollerini de sorgulamam gerekti. Özellikle; temizlik, bulaşık gibi işlerin kadınların görevi olarak belirtilmesini, aynı zamanda kadınların çekici, bakımlı olmalarını dahası modaya uygun davranıp modaya göre kıyafetler seçmelerinin sebeplerini irdeledim.  Bu süreçte çeşitli teknik ve boyutlarda toplam 210 tane çalışma yaptım. Yaptığım resimlerden 81 tanesi ile amacıma ulaştığımı düşünüyorum. Bu çalışmada 51 tane resmimin görseli yer almaktadır.

Abstract:
The main purpose of this thesis study is to examine the roles of femininity, feminist women artists since the  known early ages of art and to make feminist appropriation practices as a tool of social criticism.
Various roles were assigned to gender within the social structure. The feminist movement, which began to take shape from the end of the 19th century, became an important political and intellectual movement that questioned gender roles. Moreover, it played an important role in making women more visible in social, cultural and economic life. Feminism has been treated as a four-wave movement until today.
Art is one of the fields that cornes the effects of gender inequality. Feminist movements; it caused a huge change in the role of women in the field of art, and more women artists began to be involved in the field of art. From the end of the 1960s, feminist art began to take shape. For feminist artists, the presentation of the body, which is a fundamental part of gender identity and gender role, has an important place. Many feminist artists such as Judy Chicago, Jenny Saville, Kiki Smith, Louise Bourgeois, Cindy Sherman; produced artworks on the female body.
In this study, I had to examine the artwork of these feminist artists in more detail. Also in this process, I had to question the roles of feminity imposed on today's women. In particular; I examined the fact that jobs such as cleaning and dishwashing are mentioned as the duty of women, and at the same time, the reasons why women are attractive and well-groomed, and prefer fashionable clothes according to fashion. In this process, I made a total of 210 artworks in various techniques and sizes. I achieved my goal with 81 of artworks I made. In this work, there are 51 images of my paintings.