Bir mahallede yaşayan roman kadınlar ile roman olmayan kadınların gebelik, doğum öncesi bakım, doğum sonrası bakım alma özellikleri ve etkileyen etmenler
Pregnancy, prenatal and postnatal care features and affecting factors of roma and non-roma women living in a neighborhood
Yazar: BÜŞRA SANDIKLI
Danışman: PROF. DR. BEDİA ÖZYILDIRIM
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Etnik azınlık = Ethnic minority ; Etnik gruplar = Ethnic groups ; Eşitlik = Equality ; Kadın sağlığı = Women's health ; Mahalleler = Neighborhoods ; Sağlığın sosyal belirleyicileri = Social determinants of health ; Üreme sağlığı = Reproductive health

Özet:
Giriş ve Amaç: Roman kadınlar üreme sağlığının önemli bileşenlerinden biri olan anne sağlığı düzeyi ve sağlık hizmetlerine erişim bakımından dezavantajlı bir konumdadır. Bu araştırmanın amacı, bir mahallede yaşayan Roman ve Roman olmayan kadınların, gebelik öncesi, gebelik, doğum ve doğum sonrası sağlık hizmetlerinden yararlanma durumlarını değerlendirmektir. 

Gereç ve Yöntem: Bu araştırma kesitsel tipte bir saha araştırmasıdır. Bir mahallede araştırma tarihinden önceki 2 yıl içinde canlı doğum yapmış olan Roman ve Roman olmayan kadınlar araştırma evrenini oluşturmaktadır. Örneklem seçilmeyip tüm evrene ulaşım hedeflenmiştir. Mahallede bulunan tüm hanelere temas edilip araştırmaya dâhil edilmeye uygun kişiler tespit edilerek yüz yüze görüşme metoduyla anket yapılmıştır. Veriler tanımlayıcı istatistikler ile analiz edilerek sunulmuştur.

Bulgular: Araştırmaya katılan 80 kadının 36'sı Roman (%45), 44'ü (%55) Roman olmayan kadından oluşmaktadır. Roman kadınların %80,6'sı ilkokul ve altı eğitim düzeyindeyken, Roman olmayan kadınlarda bu oran %36,4'tür. Roman kadınların sahip olduğu çocuk sayısı, Roman olmayan kadınlar ile benzer olup tüm kadınlarda eğitim düzeyinin artışı ile çocuk sayısı azalmaktadır. Doğurganlığın daha erken yaşlarda başladığı Roman kadınlarda eğitim düzeyi artışının ilk gebelik yaşına etkisi bulunamamışken, Roman olmayan kadınlarda eğitim düzeyi artışı ile ilk gebelik yaşı yükselmektedir. Araştırma tarihinden önceki son iki gebelik arası süre, Roman ve Roman olmayan kadınlar arasında benzer olup daha kısa aralıklarla gebelik yaşayan Roman olmayan kadınların eğitim düzeyi daha yüksektir. Kadınların %74'ü gebelik öncesinde sağlık kontrolüne gitmemiştir. Planlı gebelik yaşayan kadınlar, gebelik öncesi sağlık kontrollerini yaptırma ve destek vitamin kullanımı açısından daha iyi durumdadır. Kadınların tümü gebelikleri boyunca en az bir kez, bir sağlık personelinden DÖB hizmeti almıştır. Roman kadınlar, erken gebelik haftalarında gebeliği tespit edilmesine rağmen daha geç ve daha az sayıda DÖB almışlardır. Doğumların sonlanma şekli benzer olmakla birlikte, Roman kadınlarda sezaryan doğum oranı daha azdır. Normal doğumun hekim yardımı ile gerçekleşme ihtimali Roman kadınlarda daha düşüktür. Kadınların %70'i hastaneden taburcu olduktan sonra bir sağlık kurumunda DSB hizmeti almıştır. Meydana gelen doğumların %75'i Devlet Hastanesinde gerçekleşmekle birlikte DSB için Roman kadınlar Devlet Hastanelerini daha fazla tercih etmektedir.

Sonuç: Roman kadınlar DÖB hizmetlerini Roman olmayanlardan daha geç ve az sayıda almışlardır. Eğitim ve sosyoekonomik düzeylerindeki düşüklüğe rağmen Roman kadınlar, anne sağlığı hizmetlerinden önerilen düzeyde yararlanma bakımından Roman olmayan kadınlar ile benzer durumdadır. Roman kadınların bulunduğu toplumda, anne sağlığı hizmetlerinin niteliğini de değerlendiren temsil gücü yüksek araştırmaların yapılması faydalı olacaktır.

Abstract:
Introduction and Objective: Roma women are at a disadvantage in terms of access to maternal health and health services, which is one of the important components of reproductive health. The aim of this study is to evaluate the situation of Roma and non-Roma women living in a neighborhood to benefit from pre-pregnancy, pregnancy, birth and post-natal health services.

Materials and Metods: This research is a cross-sectional, descriptive field research. The research population consists of Roma and non-Roma women who live in a neighborhood and have had a live birth within 2 years prior to the research date. It is aimed to reach the entire universe without selecting a sample. All the households in the neighborhood were contacted and the people suitable for inclusion in the research were identified and a questionnaire was conducted by face-to-face interview method. The data were presented by analyzing them with descriptive statistics.

Results: Of the 80 women who have given birth in the last 2 years, 36 of them are Roma (45%) and 44 (55%) are non-Roma women. While 80.6% of Roma women are at primary school or below, this rate is 36.4% for non-Roma women. The number of children that Roma women have is similar to that of non-Roma women, and the number of children decreases with the increase in the level of education. Although the fertility of Roma women starts at an earlier age, the increase in education level does not affect the maternal age in the first pregnancy. However, as the level of education increases in non-Roma women, the first gestational age increases. The period between the last two pregnancies before the study date is similar between Roma and non-Roma women. The education level of non-Roma women who have pregnancy at short intervals is higher. The rate of women who do not receive pre-pregnancy care is 74%. Women who have planned pregnancy are better in terms of having pre-pregnancy health checks and using supplement vitamins. All women received prenatal care from a healthcare professional at least once during their pregnancy. Roma women received less and fewer prenatal care, although pregnancy was detected in early gestational weeks. Although the way of termination of their births is similar, the caesarean delivery rates are lower in Roman women. The presence of a physician at normal delivery is lower in Roma women. 70% of women received postpartum care at a medical institution after discharge from the hospital. Although 75% of births occur at the State Hospital, Roma women prefer State Hospitals more for postpartum care.

Conclusion: Roma women received antenatal care services later and fewer than non-Roma. Despite the low educational and socioeconomic levels of Roma women, there is no significant difference from non-Roma women in terms of benefiting from maternal health services. It will be beneficial to conduct field studies with high representative power, which also evaluates the quality of maternal health services in the community.