Petrol üreticisi ülkelerde enflasyon hedeflemesi uygulaması: Norveç örneği
Inflation targeting regime in oil producing countries: Norwegian case
Yazar: HANDE BOZKURT
Danışman: PROF. DR. SELAHATTİN TOGAY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Doğal kaynak laneti = Naturel resource curse ; Doğal kaynaklar = Natural resources ; Enflasyon = Inflation ; Enflasyon hedeflemesi = Inflation targeting ; Esnek kur sistemi = Flexible exchange rate system ; Norveç = Norway ; Para politikaları = Monetary policies ; Petrol = Petroleum ; Petrol üretimi = Petroleum production

Özet:
Literatürde doğal kaynak gazabı olarak adlandırılan görüşe göre, doğal kaynak açısından zengin olan ülkeler ekonomik büyüme anlamında hem kazanan hem de kaybeden olabilmektedirler. Bu farklılığın temel nedeni olarak ülkedeki mevcut kurumsal yapının kalitesi ön plana çıkmaktadır. Düzgün işlemeyen kurumsal yapının varlığı halinde doğal kaynaklar toplam gelirin azalmasına neden olurken; üretken kurumların varlığı halinde doğal kaynaklar toplam gelirin artmasını sağlamaktadır.Doğal kaynak gazabı ekonomik büyüme önünde bir engel teşkil etmektedir. Ancak asıl sorun doğal kaynaklar değil, doğal kaynakların etkin şekilde yönetilememesidir. Doğal kaynak gazabının anlaşılabilmesi için ekonomik faktörlerin kurumları; kurumların da ekonomiyi nasıl şekillendirdiğinin anlaşılması gerekmektedir. Hükümetin doğal kaynak gelirlerini yönetirken şeffaf bir tutum sergilemesi sayesinde doğal kaynak gelirleri ekonomik büyüme ve kalkınmayı uyaracak şekilde kullanılabilmektedir.Bu anlamda Norveç hükümeti doğal kaynak gazabından kaçınmak amacıyla kamu kurumları aracılığı ile petrol zenginliklerini kontrol altına tutmakta, petrol üretimine müdahale etmektedir ve ek olarak petrol fonu oluşturmuştur. Bu süreçte para politikasının rolü oldukça önemlidir. Tezin amacı, petrol üreten ve sabit kur sistemi uygulayan ülkelerin aksine Norveç'in benimsediği esnek kur sisteminin başarısını incelemek ve para politikasını çevreleyen kurumsal yapının rolünü ortaya koymaktır.Anahtar Sözcükler: Doğal Kaynak Gazabı, Hollanda Hastalığı, Enflasyon Hedeflemesi

Abstract:
There is a phenomenon that economists refer to as the resource curse. Countries rich in natural resources constitute both growth losers and winners. It is claimed that the main reasons for these diverging experiences is differences in the quality of institutions. More natural resources push aggregate income down when institutions are grabber friendly, while more resources raise income, when institutions are producer friendly.The natural resource curse represents an impediment to development. It is important to realize that it?s not natural resources that are the problem; rather, it is lack of good governance. To understand the resource curse one needs to study how economic factors shape institutions and how institutions shape economic factors. By increasing government transparency in the management of resource revenues, income from these natural resources can be used to support growth and development.Norway has attempted to avoid the resource curse by using state institutions to bring oil wealth under political control, including a strong government involvement in the production of oil, and the more recent establishment of an oil fund invested abroad. In this process, monetary policy is very important. Unlike the countries which are oil producer and applying fixed exchange rate system, Norway has adopted flexible exchange rate system. In this thesis, the main aim is examine the succes of the institutional structure surrounding the role of monetary policy.Key Words: Resource Curse, Dutch Disease, Inflation Targeting