Diz protezi cerrahisi geçiren hastalarda preoperatif ve postoperatif kinezyofobinin karşılaştırılması
Comparison of preoperative and postoperative kinesiophobia in patients following knee prosthesis surgery
Yazar: SILA ÇAĞLA DEMİRALAY
Danışman: PROF. DR. HAYRİ BARAN YOSMAOĞLU
Başkent Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Bu çalışmanın amacı, total diz protezi cerrahisi geçiren bireylerde cerrahi öncesi kinezyofobi ile cerrahi sonrası dönemdeki kinezyofobinin incelenmesi ve karşılaştırılmasıdır. Çalışmaya, total diz protezi cerrahisi geçiren 44 gönüllü birey dahil edildi. Bu çalışmaya katılan bireylere hareket etme korkusunu değerlendirmek için Tampa Kinezyofobi Ölçeği (TKÖ), eklem hareket açıklığını ölçmek için "universal gonyometre", ağrı değerlendirmesi için Vizüel Analog Skala (VAS), hastaların bağımsızlık düzeyini belirlemek için Barthel Günlük Yaşam Aktiviteleri (GYA) İndeksi, diz fonksiyonlarını ölçmek için Western Ontario ve McMaster Üniversiteleri Osteoartrit İndeksi (WOMAC), yaşam kalitesini değerlendirmek için Kısa Form- 36 Yaşam Kalitesi Ölçeği (SF- 36) uygulandı. Çalışmanın verileri cerrahi öncesinde, cerrahi sonrası 3.günde ve 1.ayda yüz yüze görüşme yöntemi ile toplandı. Ameliyat öncesi, ameliyat sonrası 3.gün ve ameliyat sonrası 1.ay TKÖ puan ortalamaları arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). Cerrahi öncesi kinezyofobi şiddeti ile cerrahi sonrası 3.gün ve 1.ay kinezyofobi şiddeti arasında pozitif ilişki bulundu (p=0,002, p=0,001). Cerrahi öncesi kinezyofobi ile cerrahi öncesi ağrı şiddeti, cerrahi öncesi SF-36 ağrı ve enerji alt parametreleri, cerrahi sonrası 3.gün SF-36 enerji alt parametresi ve cerrahi sonrası 1.ay EHA arasında negatif yönlü orta düzey ilişki bulundu (p=0,002, p=0,022, p=0,013, p=0,022, p=0,020). Cerrahi sonrası 3.günde ölçülen kinezyofobi şiddeti ile cerrahi öncesi ağrı şiddeti, 1.ay ağrı şiddeti, ve cerrahi öncesi WOMAC skoru arasında pozitif yönlü orta düzey ilişki bulundu (p=0,018, p=0,046, p=0,014). Cerrahi sonrası 1.ayda ölçülen kinezyofobi şiddeti ile 1.ay SF-36 genel sağlık alt parametresi, cerrahi öncesi SF-36 mental sağlık alt parametresi, cerrahi sonrası 3.gün Barthel GYA İndeksi, SF-36 sosyal fonksiyon ve enerji alt parametrelerinde negatif yönlü orta düzey ilişki bulundu (p=0,004, p=0,015, p=0,017, p=0,038, p=0,022). Cerrahi sonrası 1.ayda ölçülen kinezyofobi şiddeti ile cerrahi öncesi ağrı şiddeti ve WOMAC skoru arasında pozitif yönlü ilişki bulundu (p=0,001, p=0,017). Çalışma sonuçlarına göre cerrahi sonrası erken ve uzun dönemdeki kinezyofobi cerrahi öncesindeki kinezyofobi, ağrı şiddeti, fonksiyonel seviye ve yaşam kalitesi ile ilişkilidir. Hastaların preoperatif dönemde kinezyofobi ile ilgili değerlendirilmesi postoperatif dönemde görülebilecek kinezyofobi için fayda sağlayabilir.

Abstract:
The aim of this study is to investigate and compare pre-surgical kinesiophobia and post-surgical kinesiophobia in individuals who have had total knee replacement surgery. The study included 44 volunteer individuals who had total knee replacement surgery. The Tampa Kinesiophobia Scale (TSK) for the fair of movement assessment, the "universal goniometer" for measuring joint range of motion (ROM), the Visual Analog Scale (VAS) for pain assessment, the Barthel Daily Life Activities (DLA) Index for determining the patients' independence level, the Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index (WOMAC) for measuring knee function, The Short Form- 36 Quality of Life Scale (SF- 36) for quality of life assessment were applied to the individuals participating in this study. The data of the study were collected by face-to-face interview method before surgery, on the 3rd day after surgery and at the first month after surgery. No significant difference was found in preoperative, postoperative third day and first month TSK score avarages (p>0,05). Positive correlation was found between preoperative kinesiophobia and postoperative third day and first month kinesiophobia (p=0,002, p=0,001). Negative intermediate level correlation was found between preoperative kinesiophobia and preoperative pain level, preoperative SF-36 pain and energy subparameters, postoperative third day SF-36 energy subparameter and postoperative ROM (p=0,002, p=0,022, p=0,013, p=0,022, p=0,020). Positive intermediate level correlation was found between postoperative third day kinesiophobia level and preoperative pain level, postoperative first month pain level and preoperative WOMAC score (p=0,018, p=0,046, p=0,014). Negative intermediate level correlation was found between postoperative first month kinesiophobia level and first month SF-36 general health subparameter,  preoperative SF-36 mental health, postoperative third day Barthel DLA Index, SF-36 social function subparameter and energy subparameter (p=0,004, p=0,015, p=0,017, p=0,038, p=0,022). Positive correlation was found between first month kinesiophobia and preoperative pain level and WOMAC score (p=0,001, p=0,017). According to the results of the study, early and long-term kinesiophobia after surgery is associated with kinesiophobia before surgery, pain severity, functional level and quality of life. Evaluation of patients related to kinesiophobia in the preoperative period may provide benefits for kinesiophobia that may be observed in the postoperative period.