Diz altı amputelerde farklı ayakların yürüyüş ve ambulasyon üzerine etkisi
The Effect of different prosthetic feet on the ambulation and gait of below-knee amputees
Yazar: SEMRA AKDOĞAN
Danışman: PROF.DR. GÜL ŞENER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Akdoğan, S., Diz Altı Amputelerde Farklı Ayakların Yürüyüş ve Ambulasyon Üzerine Etkisi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Protez-Ortez ve Biomekanik Programı, Bilim Uzmanlığı Tezi, Ankara, 2002. Unilateral diz altı amputelerde uygulanan üç farklı protez ayağın yürüyüş, denge, ampute tarafta ağırlık taşıma, esneklik ve ambulasyon aktiviteleri üzerine etkilerinin karşılaştırılması amacı ile planlanan bu çalışma, Hacettepe Üniversitesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Yüksekokulu Protez ve Biomekanik Ünitesinde yapılmıştır. Çalışmada 20 unilateral diz altı ampute SACH, dinamik ve konvansiyonel ayaklar ile birer haftalık eğitim sonrasında yürüyüş, ambulasyon aktiviteleri, protezli tarafta ağırlık taşıma, denge ve esneklik açısından değerlendirilmişlerdir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda denge, gövdenin esnekliği, destek yüzeyi, ampute ve sağlam taraf adım uzunlukları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmamasına rağmen (p>0.05), ampute ve sağlam taraf adım uzunlukları farkı açısından SACH ile dinamik ayaklar arasında anlamlı bir farkın olduğu (p<0.05), olguların dinamik ayak ile diğer ayaklardan daha simetrik yürüdükleri belirlenmiştir. Olgular yürüme ahengi ve yürüme hızlan açısından karşılaştırıldığında SACH-dinamik ve dinamik-konvansiyonel ayaklar arasındaki fark anlamlı bulunmuş (p<0.05) ve her iki durumda da dinamik ayak değerlerinin daha iyi olduğu görülmüştür. Ambulasyon aktiviteleri ve ampute tarafta taşıtılan vücut ağırlığı değerlendirmeleri sonucunda SACH ile dinamik ayak arasında anlamlı fark bulunurken (p<0.05), SACH ile konvansiyonel ayak arasında sadece merdiven inme, yokuş inme-çıkma aktivitelerinde anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). Rahatlık hissi yönünden olguların dinamik ve konvansiyonel ayak kullanırken daha rahat oldukları saptanmıştır (p<0.05). Dinamik ayak ile yürüyüş sırasında diğer iki ayağa göre daha az yürüyüş bozukluğu gözlenmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlar dinamik ayak ile yürüyüş ve ambulasyon aktivitelerinin SACH ve konvansiyonel ayağa oranla daha başarılı yapılabildiğini ve hastaların tercihini dinamik ayaktan yana kullanmasının unilateral diz altı amputelerde dinamik ayağın diğerlerine göre tercih edilebileceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: SACH Ayak, Dinamik Ayak, Konvansiyonel Ayak, Diz Altı Amputasyonu, Yürüyüş, Ambulasyon Aktiviteleri.

Abstract:
VI ABSTRACT Akdoğan, S., The Effect of Different Prosthetic Feet on the Ambulation and Gait of Below-Knee Amputees, Master Theses Health Science Institude, Prosthetics-Orthotics and Biomechanics Program, Hacettepe University, Ankara, 2002. This study was carried out in the Prosthetics and Biomechanics Department to compare the effects of three different prosthetic feet design on gait, balance, weight bearing on amputated side, body flexibility and ambulation activities. In this study 20 unilateral below-knee amputees were evaluated for gait, ambulation activities, weight bearing through the amputated side, balance and body flexibility with SACH, dynamic and conventional prosthetic feet after one week training each. Although there was not any statistically significant difference in balance, body flexibility, step width, amputated and sound side step lengths (p>0.05), an important difference was determined in the differences between amputated and sound side step lengths (p<0.05). Also a more symmetrically gait was achieved with dynamic prosthetic foot than other prosthetic foot. When subjects were compared, walking velocity and cadence, was found to be significiantly different between SACH and dynamic, dynamic and conventional prosthetic feet (p<0.05). In any case dynamic foot values were determined better than SACH and conventional foot. When ambulation activities and weight bearing on amputated side were evaluated, an important difference was found between SACH and dynamic foot (p<0.05). Climbing up and down the stairs and ascending descending an incline showed significant differences between SACH and conventional foot (p<0.05). When prosthetic comfort was evaluated it was seen that the patients were more comfortable with dynamic and conventional. Consequently it can be said that gait and ambulation activities were performed more successfully with dynamic foot than the others and dynamic foot can be preferred to achieve better rehabilitation results. Key words: SACH Foot, Dynamic Foot, Conventional Foot, Below-knee Amputation, Gait, Ambulation Activities.