Rıfat Ilgaz'ın çocuk edebiyatı eserlerinin değerler eğitimi açısından incelenmesi
Evaluating Rifat Ilgaz's books for children in terms of values education
Yazar: FİLİZ ÇALIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HULUSİ GEÇGEL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Değerler = Values ; Değerler eğitimi = Values education ; Ilgaz, Rıfat = Ilgaz, Rıfat ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature

Özet:
Bu araştırmanın amacı Rıfat Ilgaz'ın çocuk edebiyatı alanında vermiş olduğu eserleri değerler eğitimi açısından incelemektir. Bu amaç doğrultusunda bulguların bir araya getirilip değerlendirme sürecinde nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Nitel verilerin çözümlenmesi aşamasında ise betimsel analizden yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Rıfat Ilgaz'ın Çocuk Edebiyatı alanında verdiği 12 çocuk kitabı oluşturmaktadır. Eserlerin içinde yer alan değerler MEB Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı tarafından değerler eğitimi kapsamında hazırlanan dokümanda yer alan on kök değer ve bunlarla ilişkili tutum ve davranışlara göre analiz edilmiştir. Kitaplarda bulunan kök değerlerin işlenme sıklığı tespit edilmiş, her kitap için ayrı tablo oluşturularak tespit edilen verilerin değerlendirmesi yapılıp doğrudan alıntılar ile desteklenerek verilmiştir.
Araştırmanın sonucunda yardımseverlik değerinin en çok işlenen değer, öz denetim ve sevgi değerlerinin ise en az işlenen kök değerler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ilgaz'ın incelenen kitapları değerlerin zenginliği bakımından değişkenlik gösterse de aktardıkları değerlere bakıldığında her kitabın belli on kök değerden birini ön plana çıkardığı görülmüştür. İncelenen kitapların, MEB'in öğretim programlarında yer verilmesinde esas aldığı on kök değeri ve ilişkili tutum ve davranışları içermesinden dolayı ders kitaplarında kullanılabilecek, ailelere ve öğretmenlere çocuklara değer kazandırma sürecinde kaynak olabilecek kitaplar olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine and evaluate the books Rıfat Ilgaz has written for children, in terms of values education. Document Analysis, a type of Qualitative Research Method, is used to review these books and the qualitative data is further analyzed using Descriptive Analysis Techniques. The twelve books Rıfat Ilgaz has written specifically for children constitute the subject material of this study. The moral values covered within these books, are weighed in the light of the ten core values determined by the Board of Education of the Ministry of National Education and the relevant behavioral patterns. The frequencies of references to each such value are determined and are separately tabulated for each and every book and this analysis is further backed up by direct quotes from the books.
While the helpfulness is found to be the most emphasized value, love and self control seem to be the least mentioned ones. Although these books cover a wide variety of moral values, each book seems to focus mainly on a single value. But since these twelve books as a whole, cover all the ten core values, which the Board of Education of the Ministry of National Education has determined as the basis of the new curriculum, this study concludes that they are eligible to be both referred by the schoolbooks and to be recommended to the parents and teachers as an aid in inscribing these values into daily behaviour of the children.