Bir üniversite hastanesinde tedavi olan jinekolojik onkolojik vakaların değerlendirilmesi
The assessment of the cases gynecolojic oncology patient at the medicine university hospital
Yazar: NASİM ASGHARİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FATİH KARA
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Bölümü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Epidemiyoloji = Epidemiology ; Genital neoplazmlar = Genital neoplasms ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Konya = Konya ; Mortalite = Mortality ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Giriş ve Amaç: Kanser tüm dünyada mortalite ve morbidite hızlarının artması nedeniyle önemli bir halk sağlığı sorunu olarak değerlendirilmektedir. Tedavisi zor ve sağlık gideri yüksek bir hastalık grubudur.  Jinekolojik kanserler, kadınlarda önemli bir sağlık sorunudur. Aynı zamanda jinekolojik kanserler önlenebilir ve erken teşhis durumunda tedavi edilebilir hastalıklardır. Jinekolojik kanserlerin morbidite ve mortalite oranlarını azaltmak için risk faktörlerinin bilinmesi ve bu faktörlerden kaçınılması önem taşımaktadır.
Bu çalışmanın amacı Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim dalında tedavi edilen jinekolojik kanser hastalarının epidemiyolojik olarak incelenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Betimleyici tipteki bu araştırma Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kadın Hastalıkları ve doğum kliniğine 1 Ocak -31 Aralık 2013 tarihleri arasında müracaat eden 244 hasta çalışma evrenini oluşturdu. Çalışma için hastaların tamamının alınması planlandığı için ayrıca örnekleme yapılmamıştır. Hastaların hastaneye verdikleri telefonların hatalı olması, görüşmek istememe ve ölümler sebebiyle 132 hasta ile (% 54.1) çalışma tamamlanabildi. Araştırmanın verileri araştırmacılar tarafından literatür taranarak hazırlanmış veri toplama formu ile toplandı. Bu bilgilerin toplanmasında hastane kayıtlarından faydalanıldı. Hastane kayıtlarından elde edilemeyen veriler hastalarla telefon görüşmesi ile elde edildi. Araştırma verilerinin toplanmasına başlamadan önce S.Ü. Tıp Fakültesi Etik Kurulundan ve kurumdan gerekli yazılı izinler alındı. Kategorik verilerin karşılaştırılmasında ki kare testi kullanıldı. Gruplar arasında karşılaştırma Kruskall Wallis Varyans analizi ile yapıldı. Anlamlı fark tespit edilen parametreler Bonferroni düzeltmeli Mann Whitney U testi ile ikili olarak karşılaştırıldı. Anlamlılık p<0.05 olarak alındı.
Bulgular: Hastaların % 82.2'si ilköğrenim ve altı öğrenime sahip olduğu, % 58.1'inin 3 ve daha fazla doğum yaptığı, % 70.2'sinin il merkezinde yaşadığı, % 5.4'ünün birden fazla evlilik yapmış olduğu, % 0.8'inin (1) alkol, % 6.1'inin (8) sigara kullandığı tespit edildi. 
Araştırmaya dahil edilen kadınların yaş ortalaması 53.2±13.1 idi. Kanser tiplerine göre yaş ortalamaları arasında fark tespit edilmiş olup, vajinal kanserli hastalar (69.3±4.9) diğer kanserlerden daha yüksek yaş ortalamasına sahipti (P<0.05). İlk adet yaşı ortalaması endometiyum kanseri hastalarında (12.3±0.97) servikal kanser hastalarından (13.1±1.3) anlamlı olarak daha düşük çıktı (P<0.05). Evlilik yaşı ile kanserler arasında anlamlı bir ilişki tespit edilemedi (P>0.05). Endometriyum kanserli vakaların % 84.6'sı ilçede yaşamaktaydı (P<0.05). Hastaların % 81.7'si (107) orta geliri düzeyine sahipti. Gelir durumunu kötü olarak ifade edenlerin tamamı % 100.0 (3) servikal kanser tanısı almıştır. Ovarian kanser tanısı alan hastaların %54.5'inin daha önce jinekolojik hastalıklara yakalandığı ve farkın istatistiksel olarak da anlamlı olduğu saptandı (p<0.05). Hastalarda cinsel yolla bulaşan hastalık öyküsü ile kanser tipleri arasında farklılık tespit edilemedi (P> 0.05). Endometriyum kanseri olan hastalarda diyabet hastalığı % 77.8 diğer jinekolojik kanserlere göre istatistiksel olarak daha yüksek oranda olduğu tespit edilmiştir (P<0.05). Hastaların % 76.3'ü (100) Pap smear tarama testini hiç yaptırmamıştı. Hastalardan HPV aşısını yaptıran tespit edilemedi. Hastaların öğrenim seviyesi ile kanser tipleri arasında farklılık tespit edilemedi (p>0.05). Ovariyan kansere yakalananların menopoz yaşı (41.6±7.1) servikal (43.4±7.4) ve endometriyum (47.4±6.5) kanserine yakalanlara göre daha düşüktü (P<0.05). Endometriyum kanseri olan hastaların ortalama kilosu (80.6±15.6) servikal (73.7±14.0) ve ovarian kanseri (73.6±11.1) olan hastalara göre daha fazladır (P<0.05). Hastaların % 87.4'ü (111) gebeliği önleyici hapları kullanmadığını ifade etmişlerdi. Gebeliği önleyici hapların kullanımı ile kanser tipleri arasında önemli bir ilişki bulunamadı (P>0.05). Hastaların bu hapları kullanım süresi ile kanser tipleri arasında ilişki tespit edilemedi (p>0.05). 
Sonuç ve Öneriler: Vajinal kanserili hastaların yaş ortalaması daha yüksek çıkmıştır. İlk adet yaşı endometriyum kanseri olan hastalarda daha düşük çıkmıştır. Endometriyum kanseri ilçede yaşayanlarda daha fazla tespit edilmiştir. Daha önce jinekolojik hastalıklara yakalanan hastalar daha fazla over kanserine yakalanmıştı. Endometriyom kanseri diyabetli olan hastalarda daha fazla tespit edilmiştir. Pap smear tarama testi çoğunlukla yaptırılmamıştır. Endometrium kanserli hastaların ortalama kilosu daha fazladır.
Kitle tarama programlarının yapılması, kişilerin bilgilendirilmesi, eğitilmesi, tarama testleri ve aşı uygulamaları için ekstra bütçe ayrılması inekolojik kanserlerin morbidite ve mortalitesinin azalmasında katkıda bulunacaklar.

Abstract:
Introduction and Aim: Cancer is considered as an important public health problem due to the increase of mortality and morbidity rates around the world. Difficult to treat and high health care costs a group of diseases. Gynecologic cancers are a major health issue in women. Gynecologic cancers also are preventable diseases and they are treatable diseases in case of early diagnosis. It is of vital importance to be known risk factors to reduce morbidity and mortality rates of gynecological cancers and to be avoided these factors. The aim of this study is to examine epidemiologically gynecological cancer patients treated in the Department of Obstetrics and Gynecology at Faculty of Medicine of Selcuk University.  

Material and Methods: This descriptive research was carried out on 244 patients who applied to Obstetrics and Gynecology Clinics of Medicine Faculty Hospital of Selcuk University between January 1 and December 31, 2013. Extra sampling was not created because all patients included in this study. The study could be completed with 132 patients (54.1%) owing to being faulty of patients' phones given to the hospital, unwillingness to discuss, and deaths. Research data was collected with data collection forms that were prepared by reseachers after making a literature review. This information was utilized in the collection of hospital records. Data can not be obtained from hospital records were obtained by telephone interview with the patients. Necessary written permissions were received from Ethics Committee and Institution of Selcuk University Medicine Faculty before starting collecting research data. Chi-square test was used to compare categorical data. Comparisons between groups were performed by Kruskal-Wallis analysis of variance. The parameters detected a significant difference were compared in pairs with Bonferroni-Correction Mann-Whitney U test. Significance was considered as p<0.05.

Results: It was determined that of patients, 82.2% received primary and sub-primary education, 58.1 gave birth to 3 or more, 70.2% lived in the city center, 5.4% married more than one, 0.8% used alcohol and 6.1% smoked. The average age of the women included in the study was 53.2 ± 13.1. Differences between the average age were detected according to types of cancer. Patients with vaginal cancer (69.3±4.9) had a higher average age than other cancers (P<0.05). Average age of first menstruation was significantly lower in patients (12.3±0.97) with endometrial cancer than in patients (13.1±1.3) with cervical cancers (P>0.05). A significant relationship was not detected between marriage age and cancers (P>0.05). 84.6% of cases of endometrial cancer were living in the county (P<0.05). 81.7% of patients (107) had a middle income level. All (100%) stating poorly their income status was diagnosed with having cervical cancer. 54.5% of patients diagnosed with ovarian cancer, gynecological diseases previously captured and the difference was found to be statistically significant (p <0.05). Any difference between a history of sexually transmitted diseases and cancer types was not detected in patients (P>0.05). Endometrial cancer in patients with diabetes than 77.8% other gynecological cancer is detected statistically higher rate (P <0.05). 76.3% of patients (100) never took Pap smear screen test. Any patient to be vaccinated HPV could not be determined. Any difference between patients' education status and cancer types could not be detected (p>0.05). Menopausal age of patients suffering from ovarian cancer (41.6 ± 7.1) was lower than that of patients suffering from cervical (43.4±7.4) and endometrial  (47.4±6.5) cancers (p<0.05). The average weight of patients suffering from endometrial cancer was more than that of patients suffering from cervival (73.7±14.0) and ovarian cancers (73.6±11.1) (p>0.05). 87.4% of patients (111) had stated that they did not use contraceptives. Any significant relationship between use of contraceptives and cancer types was not found (p>0.05). Any relationship between time using these contraceptives and cancer types was not determined (p>0.05).
       Conclusions and Suggestions: It was found that the average age of patients with vaginal cancer is higher than others. The first menstruation age was lower in patients with endometrial cancer. Endometrial cancer was detected more in patients living in the district. Patients already suffered from gynecological diseases were caught more ovarian cancer. Endometrium cancer was determined more in patients with diabetes. Pap smear screen test has not been taken mostly. The average weight of patients with endometrium cancer is more than that of the others. Development of mass screening programs, public information and education, and the extra budget allocation for screen tests and vaccinations will contribute to the reduction of morbidity and mortality of gynecological cancers.