Ortaokul 6. sınıf sosyal bilgiler dersinde probleme dayalı öğrenme yaklaşımının üst düzey düşünme becerilerine ve yaratıcılık düzeyine etkisi
Secondary school 6. grade social studies in problem based learning approach the effect of higher-order thinking skills and creativity level
Yazar: RAKİYE ARAS
Danışman: DOÇ. DR. VEDAT KARADENİZ
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Probleme dayalı öğrenme = Problem based learning ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Yaratıcılık = Creativity ; Üst düzey zihinsel beceri = High level thinking

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ortaokul altıncı sınıf Sosyal Bilgiler dersinde üst düzey düşünme becerilerinin ve yaratıcı düşünmenin öğrenci başarısına etkilerini belirlemektir. Araştırmanın çalışma grubunu Doğu Anadolu Bölgesi Erzurum ili, Aşkale merkez ilçesi Atatürk Ortaokulunda (6/A–B) sınıflarında öğrenim gören 49 öğrenci oluşturmaktadır. Nicel desenlere sahip araştırmanın ön test-son test kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın verileri yaratıcılık testi ve Sosyal Bilgiler Başarı testlerinden oluşmaktadır. Altıncı sınıf öğrencilerinden belirlenen bir deney bir kontrol grubuna Sosyal Bilgiler başarı testi uygulandıktan sonra deney grubu öğrencilerinin yaratıcı düşünme ölçeği uygulanmıştır. Yaratıcılık ölçegi ön test ve son test olarak uygulanmıştır. Kontrol grubu öğrencilerine ise bu süreçte ünite ile ilgili sorular çözdürülmüştür. Son olarak hazırlanan başarı testi ve yaratıcılık ölçeği deney grubu öğrencileri son test olarak uygulanmıştır. Deney grubu ile kontrol grubu öğrencilerinin başarı puanları karşılaştırılmıştır. Yaratıcılık ölçeği öğrencilere uygulanmış ve deney grubu ile kontrol grubu öğrencilerinin puanları karşılaştırılmıştır. 
Elde edilen verilerin analizinde SPSS 20 istatistik programı kullanılmıştır. 
Araştırmada deney ve kontrol grubu öğrencilerinin ön başarı ve son başarı test puanları arasındaki fark olup olmadığının belirlemek için tek yönlü varyans analizi kullanılarak sonuçlara ulaşılmıştır. Araştırmanın bulguları, altıncı sınıf öğrencilerinin Sosyal Bilgiler dersinde "Yeryüzünde Yaşam "ünitesinde son test sonuçlarının deney grubu öğrencilerinin lehine olduğunu göstermektedir. Ayrıca ders öğretmeni ve öğrencileri ile yapılan görüşmeler de problem çözme üst düzey düşünme yaratıcılık eleştirel düşünme, yansıtma ve ıraksak düşünme becerilerinin geliştiği belirlenmiştir. 
Araştırma sonucunda, ortaokul Sosyal Bilgiler dersinde üst düzey düşünme becerileri ve yaratıcılık düzeylerinin öğrenci başarısına olumlu etkilediği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This study was applied with the aim of examining effect of the problem based learning approach on students' high level thinking skills and creativity levels in primary education 's social education.
Research was applied on sixth grade students of Atatürk Secondary School in Erzurum, Aşkale in the first term of 2017-2018 academic year. Two classes equal to each other were selected by taking into account the social success test done before appliccation. In a class, problem based learning approach and in the other class, traditional teaching methods were applied. Research was organized according to pre-test and post-test control group of actual trial models. Achievement test prepared according to target behaviours of "Life on Earth" unit in social studies course, creativity scale were used as a measuring instrument. These assessment instruments were given for the experiment and control group as pre-test and post-test. After a total of practice's 6 week, obtained data were analyzed.
T test was used to analyze the data obtained from the research. At the end of the research, the following information was obtained:
As a result of experimental application, experimental group with problem based learning approach was significantly found to be more successful than control group with the traditional learning method in terms of target levels. Moreover, the experimental group was found to be significantly more successful than the control group in terms of problem solving and scientific method process skill levels. When the results related to creativity levels were examined, it was seen that the students in the experiment group had higher and more successful scores.
It was concluded that problem based learning approach increased the students' achievements and improved their creativity.