Kırsal alanda yaşayan menopozal dönemdeki kadınlarda hipertansiyon görülme sıklığı ve etkileyen faktörler
Frequency of hypertension in menopausal women living in the rural region and the effecting factors
Yazar: GAMZE GÜLSÜM KILIÇLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL ÖZCAN ; DOÇ. DR. FİGEN İNCİ
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing

Özet:
Kırsal alanda yaşayan menopozal dönemdeki kadınlarda hipertansiyon görülme sıklığı ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Araştırmanın evrenini, Gemerek ilçe merkezinde ASM'ne kayıtlı 40-64 yaş grubu 730 kadın oluşturmaktadır. Post Hoc power analizi sonucuna göre aynı etki büyüklüğü ile 348 örnek alındığında testin gücü %99,78 olmaktadır. Araştırmaya olasılıksız örneklem yöntemi ile Şubat-Nisan 2019 tarihleri arasında ASM'ye başvuran, gönüllü ve araştırmaya alınma kriterlerine uyan 348 kadın alınmıştır. Araştırmanın verileri, "Veri Tolama Formu" ile yüz yüze görüşülerek elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, nicel verilerin karşılaştırılmasında bağımsız örnekler t testi; kategorik verilerin analizinde Kikare testi ve lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Araştırmada kadınlarda hipertansiyon görülme sıklığı %74.7 olup, %10.9'unun hipertansiyonu olduğunun farkında olmadığı saptanmıştır. Kadınlarda yaş artıkça hipertansiyon görülme oranının arttığı, yaş grupları ile hipertansiyon görülme durumu arasında istatistiksel açıdan anlamlı farkın olduğu (p<0.05). Araştırmamızda kadınların %35.6'sının kan basınçları kontrollü iken, %39.0 kontrollü olmadığı; menopoza giren kadınlarda hipertansiyon görülme oranı (%83.7), menopoza girmeyen kadınlara oranla (%32.7) daha fazla olduğu, BKİ'i artıkça, hipertansiyon görülme oranının arttığı,  hipertansiyon tanısı alma durumu kadınların taze meyve, sebze ve lifli gıdaları düzenli bir şekilde tüketme durumuna göre farklılık olduğu (p<0.05), yaşın artması hipertansiyon riskini 6.680 kat artırdığı, kronik hastalığı olan kadınların olmayanlara göre hipertansiyon riski 153.6 kat daha fazla olduğu, ailede hipertansiyon öyküsü olan kadınların olmayanlara göre hipertansiyon riski 27.627 kat daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Yapılan çoklu regresyon analizine göre kadınlarda hipertansiyon risk faktörü olarak; yaş, kronik hastalığa sahip olma ve ailede hipertansiyon hikâyesinin olması belirlenmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda sağlık profesyonelleri tarafından menopozal dönemdeki kadınların saha taramaları ile kan basıncı ölçümlerin yapılması, riskli grupların belirlenmesi, hipertansiyon risk faktörleri konusunda bu yaş dönem kadınlara yönelik eğitim ve danışmanlık hizmetlerinin verilmesi, tedavileri için sağlık kuruluşlarına yönlendirilmesi önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study was to determine the prevalence of hypertension in rural menopausal women. The population of the study The population of the study consists of 730 women aged 40-64 years registered to ASM in Gemerek district center. According to the results of Post Hoc power analysis, the power of the test is 99.78% when 348 samples are taken with the same effect size. A total of 348 women who applied to ASM between February-April 2019 were included in the study. The data of the study was obtained by face to face interview with Tol Data Tolerance Form". Descriptive statistics in the evaluation of data, independent samples t test in the comparison of quantitative data; Chi-square test and logistic regression analysis were used in the analysis of categorical data. The prevalence of hypertension in women was 74.7% and 10.9% were not aware of hypertension. There was a statistically significant difference between age groups and hypertension (p <0.05). In our study, while 35.6% of women had blood pressure controlled, 39.0% were not controlled; The prevalence of hypertension was higher in women with menopause (83.7%) than women without menopause (32.7%). (p <0.05), increased age increases the risk of hypertension 6.680 times, the risk of hypertension in women with chronic disease is 153.6 times higher than in women with a history of hypertension in women with a family history of hypertension was found to be 27.627 times higher. According to multiple regression analysis, hypertension risk factor in women; age, chronic disease and family history of hypertension. In line with these results, it is recommended that health professionals conduct field surveys of women in menopausal period, determine blood pressure measurements, determine risk groups, provide education and counseling services for hypertensive risk factors and direct them to health institutions for their treatment.