Postpartum depresyon ve sağlık okuryazarlığı arasındaki ilişki
The relationship between postpartum depression and health literacy
Yazar: BURCU SAVAŞ
Danışman: DOÇ. DR. GÜLCAN BAKAN
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Bilimi Ana Bilim Dalı / Doğum, Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Doğum = Delivery ; Obstetrik-hemşirelik = Obstetrical-nursing ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy

Özet:
Bu çalışma postpartum depresyon ve sağlık okuryazarlığı arasındaki ilişkiyi belirlemek amacı ile yapılmıştır. Çalışma tanımlayıcı ve ilişkisel tipte bir çalışmadır. Çalışma Afyonkarahisar Devlet Hastanesi'nde yürütülmüştür. Çalışmaya 18-49 yaş arası, postpartum 1. ve 2. günlerindeki, çalışmaya katılmayı kabul eden gönüllü 248 kadın dahil edilmiştir. Verilerin toplanmasında Bilgi Formu, Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği, Edinburg Postpartum Depresyon Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmamız sonucunda, postpartum depresyon oranının %27.4 olduğu, sağlık okuryazarlığı puanının 95,3 olduğu bulunmuştur. Bu iki değişken arasındaki korelasyon analizine bakıldığında sağlık okuryazarlığı ile postpartum depresyon oranı arasında negatif zayıf yönde ilişki bulunduğu; sağlık okuryazarlığı alt boyutlarından bilgiye erişim boyutuyla postpartum depresyon oranı arasında da negatif zayıf yönde ilişki bulunmuştur. Sağlık okuryazarlığının postpartum depresyon üzerine olan etkisini belirlemek amacıyla yapılan regresyon analizinde ise sağlık okuryazarlığının postpartum depresyon düzeyini azalttığı bulunmuştur. Bu sonuca göre sağlık profesyonellerinin; kadınların sağlık okuryazarlığı düzeylerini belirlemeleri daha sağlıklı ve olumlu gebelik sonuçları getireceğinden, gebelik, doğum ve doğum sonu dönemde postpartum depresyon riskleri, belirtileri, tedavisi konusunda eğitimler vermeleri, destek grupları oluşturmaları, postpartum depresyondan korunma yollarının öğretilmesi, çalışma sonuçlarında bilgiye erişim için internet kullanımının yüksek olduğu bulunmuş olduğundan, bu doğrultuda sağlık profesyonelleri tarafından web tabanlı eğitim programları hazırlanması postpartum depresyon oranını azaltmada faydalı olacaktır.

Abstract:
This study was conducted to determine the relationship between postpartum depression and health literacy. The study is a descriptive and relational study. The study was carried out in Afyonkarahisar State Hospital. The study included 248 voluntarily women aged 18-49 years, on the 1st and 2nd postpartum days, who agreed to participate in the study. Information Form, Health Literacy Scale, Edinburgh Postpartum Depression Scale were used to collect data. As a result of our study, it was found that the rate of postpartum depression was 27.4%, and the health literacy score was 95.3. Considering the correlation analysis between these two variables, it was found that there was a negative and weak relationship between health literacy and the rate of postpartum depression; A negative and weak relationship was found between the sub-dimensions of health literacy, access to information, and the rate of postpartum depression. In the regression analysis performed to determine the effect of health literacy on postpartum depression, it was found that health literacy reduced the level of postpartum depression. According to this result, health professionals; Since women's determination of their health literacy levels will bring healthier and more positive pregnancy outcomes, it is stated that they should provide training on postpartum depression risks, symptoms and treatment during pregnancy, childbirth and postpartum period, form support groups, teach ways to prevent postpartum depression, and use the internet to access information in the study results. Therefore, web-based training programs prepared by health professionals in this direction will be beneficial in reducing the rate of postpartum depression.