Bedir esirleri ve Bedir savaşı sonrası tutum ve tavırları
The captives of Badr and their attitude and behavior after the battle of Badr
Yazar: RAZİYE GÜL GÜZEŞ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ DADAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı / İslam Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History
Dizin: Bedir Savaşı = Bedir War ; Kureyş = Quraysh ; Siyer = Siyer

Özet:
Bedir Savaşı, Müslümanların Hicaz bölgesinde bir güç olarak tanınmasını sağlarken Mekke'deki Kureyş kabilesinin itibarını sarsmıştır. Güç dengelerinin değişiminde bu savaş büyük rol oynamış ve âdeta kırılma noktası olmuştur. Bu savaşta müşrikler, eşrâf tabakası da dâhil pek çok kayıp vermiş, Kureyş ordusundan birçok kişi esir alınmıştır. 
Bedir Savaşı ile ilgili müstakil çalışmalar ve araştırma bölümleri olmakla birlikte, Bedir esirlerini konu edinen bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu araştırmada, öncelikle siyer, megâzî, tabakât kitaplarından istifade edilerek, esir isimleri tespit edilmiş ve belirlenen isimler ayrı ayrı araştırılarak haklarında yer alan bilgiler bir araya getirilmiştir. Derlenen bilgiler tasnife tabi tutulmuş, araştırma başlıkları çerçevesinde tahlillerde bulunulmuştur.
Çalışma, giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında araştırmanın konu, kapsam, amaç, yöntem ve kaynakları açıklanmış, Bedir Savaşı'nın önemine ve Hicaz bölgesindeki etkilerine değinilmiştir. Birinci bölümde; esir isimleri tespit edilerek, haklarında yer alan bilgiler derlenmiştir. İkinci bölümde; esirlerin Bedir Savaşı'ndan sonra sergiledikleri tutum, olaylar üzerinden değerlendirilmiş, esirlerin hadiseler üzerindeki etkilerine detaylarıyla birlikte yer verilmiştir.
 Esirlerin dağılımı savaşa katılan bütün kabileleri kapsamaktadır. Hem kabile ileri gelenlerinden hem kabilelerin anlaşmalılarından (halîf) olan kimseler esirler arasındadır. Bu kişiler; fidye ödemek, okuma yazma öğretmek, mübadele edilmek suretiyle veya karşılıksız serbest bırakılmıştır. Serbest kalan esirlerden, İslâm aleyhine faaliyetlerde bulunarak şirk üzere ölenler olduğu gibi, Müslüman olarak İslâm'a hizmet yolunda gayret sarf edenler de vardır. Esirlerin birçoğunun tutumunun ise Mekke'nin fethinden sonra müspet yönde değiştiği anlaşılmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Siyer, Bedir Savaşı, Esir, Fidye, Kureyş.

Abstract:
The Battle of Badr, while establishing the recognition of Muslims as a power in the Hijaz region, undermined the reputation of the Quraysh tribe in Mecca. This battle played a significant role in the shift of power balances and can be considered a turning point. In this battle, the polytheists, including the elite class, suffered many losses, and many individuals from the Quraysh army were taken as prisoners.
Although there are independent studies and research sections regarding the Battle of Badr, no specific study focusing on the Badr prisoners has been found. In this research, the names of the prisoners were identified primarily using the biographical, campaign, and class books, and the information about the identified names was gathered. The compiled information was classified and analyzed within the framework of research topics.
The study consists of an introduction and two sections. In the introduction, the subject, scope, purpose, methodology, and sources of the research are explained, and the importance of the Battle of Badr and its effects in the Hijaz region are discussed. In the first section, the names of the prisoners were identified, and the information about them was compiled. In the second section, the attitude displayed by the prisoners after the Battle of Badr was evaluated through events, and detailed information about their impact on the incidents was provided.
The distribution of the prisoners includes all the tribes that participated in the battle. Among the prisoners are individuals from both the leaders of the tribes and their allies (halif). These individuals were either released by paying a ransom, teaching them to read and write, exchanging prisoners, or releasing them without any compensation. Among the freed prisoners, there were those who died in acts against Islam, such as associating partners with Allah, as well as those who served Islam and made efforts on its path as Muslims. It can be understood that the behavior of most of the prisoners changed positively after the conquest of Mecca.