Medeni yargılama hukukunda yargılama harçlarının ödenmemesi veya eksik ödenmesinin yargılamaya etkisi
Paying paid or incomplete payment of trial fees in civil trial law the effect of non-payment or incomplete payment on the trial
Yazar: ÜMMÜ GÜLSÜM ÇELİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER FARUK DEMİR
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Medeni Usül İcra İflas Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Medeni yargılama hukukuna tabi davalarda gerek 492 sayılı Harçlar Kanunu'nda gerek 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda dava açılırken yargılama harçlarının ödenmesi gerektiği hükme bağlanmış ancak harçların yatırılmaması veya eksik yatırılması durumunda mahkemece yapılması gereken işlemler açık bir kurala bağlanmamıştır. HK md. 27, 32 ve 127 hükümlerinde harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılmayacağı, md. 30 hükmünde ise nispi karar ve ilam harcının eksik olması durumunda HMK md. 150'ye yapılan atıf nedeniyle dosyanın işlemden kaldırılacağı düzenlenmiştir. Bu hükümlere dayanılarak harç noksanlığı halinde harç yükümlüsüne noksanlığı gidermesi için süre verileceği, verilen sürede noksanlık giderilmediği takdirde dosyanın işlemden kaldırılacağı ileri sürülmektedir. Doktrinde yapılması gereken işlemlerin bu yönde olması gerektiğini ileri süren görüşlerin yanı sıra Yargıtay uygulaması da bu yöndedir. Ancak HMK'da harç noksanlığı durumunda yapılması gereken işlemlerin açık bir kurala bağlanmamış olması nedeniyle, süre verilmesi halinde ne kadar süre verileceği ve verilecek sürenin niteliğinin ne olacağı sorunları ortaya çıkmaktadır. 
İdari yargılama hukukuna tabi davalarda harç noksanlığı durumunda ilgiliye verilecek süre 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu md. 6 ile açıkça kurala bağlanmıştır. İYUK'ta ilgiliye verilecek süre ve sürenin sonunda verilecek karar belirlenmiştir. Dolayısıyla idari yargılama hukukunda bu konuda bir belirsizlik söz konusu değildir. Bu nedenle İYUK md. 6'nın karşılığı bir düzenleme HMK ile hüküm altına alınmalıdır. Medeni yargılama hukukunda harç noksanlığı durumunda yapılması gereken işlemlerin açık bir kurala bağlanması, harç noksanlığı durumunda yapılması gereken işlemlerin kanuni dayanağa kavuşmasını sağlayacak ve bu konudaki tartışmaları sonlandıracaktır. Bu çalışmamızda medeni yargılama hukukundaki harç noksanlığı durumunda mahkemece yapılması gereken işlemlere ilişkin kanuni düzenlemeler ele alınmış ve idari yargılama hukukunda harç noksanlığına ilişkin kanuni düzenlemelerle karşılaştırmaya yapılmıştır. Böylelikle İYUK'taki düzenlemenin HMK ve HK bakımından yapılacak işlemlere emsal teşkil etmesi gerektiği değerlendirmesi yapılmıştır.  Bu çalışma ile, HMK'daki boşluğun, İYUK md. 6 hükmü emsal olmak üzere giderilmesi gerektiği görüş ve değerlendirmesine yer verilmiştir.

Abstract:
Subject to the law on fees No. 492 of the code of civil procedure, in case you are in need 6100) when sued in the law of Civil Procedure, trial, however it was decreed that fees should be paid is not presented, or missing depositing of processes that need to be made clear by the court in the case of a rule is not connected. In the provisions of articles 27, 32 and 127 of the Fees Law, it is arranged that no subsequent transactions will be made unless the fees are paid, and in the provision of article 30, if the relative decision and decision fees are missing, the file will be removed from the transaction due to the reference to article 150 of the Civil procedure law. Based on these provisions, it is suggested that in case of a lack of fees, the fee payer will be given a period of time to correct the deficiency, and if the deficiency is not corrected within the given time, the file will be removed from processing. In the doctrine of the steps to be taken in this direction has to be of the opinion that, as well as the practice of the Supreme Court in this direction. The law, however, the mortar is tied to the steps to be taken in case of lack of a clear rule, because, if given time, how much time will be given and a given period of what will be the nature of the issues arise.
Subject to the law of administrative proceedings in the case will be given to the concerned person in case of lack of mortar while No. 2577, has been linked with Article 6 of the code of administrative proceedings to the rule clearly. They will be given to those interested in the law on administrative procedures to be decided at the end of a period of time has been identified. Therefore, any ambiguity in the law of administrative proceedings is out of the question. Therefore, the provision of Article 6 of the code of administrative proceedings ruled by the law of Civil Procedure, should be taken under a regulation. The steps to be taken in the event of a deficiency in civil trial law rule clear of mortar to connect with transactions that need to be made in the case of a deficiency of mortar that will lead to the debate on the legal basis of this problem and will end. In this study, the mortar in the law of Civil Procedure, the court in the case of the lack of legal arrangements for transactions that need to be made by the statutory regulations discussed and comparison is made with a mortar deficiency in administrative law. Thus, in the law on the regulation of the Civil Procedure Law, the Administrative Procedure Law on the operation to be performed precedent to and in terms of the fees that the assessment needs to be reviewed. In this study, the space in the code of civil procedure, administrative proceedings, including the opinion that the provision of Article 6 of the law and precedent should be addressed to the assessment have been given.