Doğu Azerbaycan Türklerinde aile yapısı ve özellikleri: Tebriz örneği
Family structure and characteristics of Turks in East Azerbaijan: Case of Tabriz
Yazar: HOMA SADRİ
Danışman: DOÇ. DR. CAHİT GELEKÇİ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Aile = Family ; Aile yapısı = Family structure ; Azerbaycan Türkleri = Azerbaijan Turks ; Evlilik = Marriage ; Mehir = Mehir ; Çok eşlilik = Polygamy ; İran Doğu Azerbaycanı = Iran East Azerbaijan ; İran-Tebriz = Iran-Tebriz

Özet:
Toplumların örf, adet, gelenek ve hukuk kurallarına göre kurulmuş ve bu ilkelere göre farklılıklar gösteren aile kurumu her toplumun temelinde yer alan en önemli sosyal kurumlardan biridir. Aile kurumunun yerine getirdiği en önemli işlevler; üreme ve toplumun devamlılığını sağlama ve toplumun değerleri ve geleneklerini sosyalizasyon süreci ile yeni nesillere aktarmasıdır.Geçmişte yaygın olan ana, baba, evlenmiş çocuklar, torunlar, büyük anne babalar ve diğer bireylerden oluşan geniş aile yapısı zaman içerisinde küresel değişimler ve kentleşme süreciyle birlikte sadece ana, baba ve evlenmemiş çocuklardan oluşan çekirdek aile tipine dönüşmüştür.Bu araştırmanın konusunu oluşturan farklı kültürlere ve etnik kökenlere dayalı İran toplumunun büyük bir bölümünü Azerbaycan Türkleri adıyla bilinen Türk nüfusu oluşturmaktadır. Bu nüfusun önemli bir kesimi İran'ın kuzey batısında Doğu Azerbaycan eyaleti adıyla tanımlanan merkez kenti Tebriz' de yaşamaktadır.İran'da yakın geçmişte ortaya çıkan olaylar ve özellikle 1979 İslami devrim, toplumu, yasaları, gündelik yaşamı ve koşullarını ve neticesinde aile kurumunu büyük ölçüde etkilemiştir. Bu araştırmada Doğu Azerbaycan Türklerinde aile yapısı ve özellikleri ile buna ilişkin düşünceleri ve fikirlerinin ne yönde değiştiği, nitel araştırma yönteminin mülakat tekniği kullanılarak elde edilen bilgiler çerçevesinde ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Institution of the family established according to the customs, traditions and laws of the society is showing differences according to these principles. This institution located on the basis of every society is one of the most important social institutions. The most important functions of the family institution are breeding, providing the continuity of society and transmission the values and traditions through process of socialization to new generations.By global changes and urbanization process extended family structure including mother, father, married children, grandchildren, greatparents and the other consisting members which is common in the past has turned in to the type of nuclear family including only the mother, father and unmarried children over time.Iranian society based on different cultures and ethnic backgrounds which is formed the subject of this research constituted a large part of Turkish portion knows as Azerbaijani Turks. An important segment of this population lives in Tabriz; the central city of province in north-west of Iran which is identified by name in East Azerbaijan.Events occuring in the recent past in Iran, especially the Islamic Revolution in 1979 greatly influenced society, laws, ordinary life, related conditions and as a result of all the institution of the family. In this study, family structure and characteristics of East Azerbaijan Turks and the corresponding the direction of their thoughts and ideas which have changed were put forward within the framework of the information obtained by using the interview technique of qualitative research method.