Yetişkin Türk popülasyonu için yaş tayininde pulpa/diş  hacim oranı ve kvaal metodunun uygulanabilirliklerinin konik ışınlı bilgisayarlı tomografi görüntülerinde incelenmesi
The applicability of kvaal metdods and pulp volume/tooth volume ratio for age estimation of the Turkish adult population on cone beam computed tomography images
Yazar: GÜLSÜN AKAY
Danışman: DOÇ. DR. KAHRAMAN GÜNGÖR
Gazi Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2016
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Antropoloji = Anthropology ; Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Yaş tahmin yöntemleri arasında güvenilir olanlarından biri dişlerin kullanılmasıdır. Sekonder dentin birikimi erişkin bireylerde dental yaş tahmininde önemli bir göstergedir. Bu çalışmanın amacı yaş tahmininde konik ışınlı bilgisayarlı tomografi görüntülerinde pulpa/diş hacim oranlarının ve Kvaal yönteminin uygulanabilirliklerini değerlendirmek ve erişkin Türk popülasyonunda geçerli bir yöntem geliştirmektir. Bu çalışmada 16-71 yaşları arasında 134 (67 kadın, 67 erkek) hastanın periodontal ve ortodontik nedenlerle çekilmiş 211 adet tek köklü daimi dişi kullanıldı. Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile dişlerin görüntüleri elde edildi. Kvaal yöntemine göre ölçümler yapıldı. Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi görüntüleri segmentasyon için ITK-SNAP programına aktarılarak pulpa hacmi ve diş hacmi hesaplandı. Elde edilen oranlar ve hacim verileri ile bir regresyon modeli oluşturuldu. Kvaal metodundan geliştirilen regresyon modellerinde açıklayıcılık katsayıları 0,296 ile 0,550 aralığında bulundu. En iyi sonucu üst çene ikinci premolar dişte ulaştık (R2 =0,55). Pulpa hacmi ve pulpa/diş hacmi oranları ile yaş grupları arasında istatiksel olarak anlamlı farklılıklar gözlendi (p<0,001). Regresyon analizinde tüm örneklem grubu için pulpa/diş hacim oranları ile kronolojik yaş arasında orta düzeyde korelasyon gözlendi (R2 = 0,39). Bu çalışmanın sonuçlarından; Kvaal'ın modifiye edilen modelleri kullanılarak belirlenen yaş ile kronolojik yaş arasındaki fark yüksek bulunmuştur. Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi görüntüleri üzerinde yapılan doğrusal ölçüm ve oranlar, erişkin Türk popülasyonu için yaş tahminin doğruluğunda sınırlı ya da yetersizdi. Pulpa hacmi ve pulpa/diş hacim oranları yaş için anlamlı bir göstergedir ve konik ışınlı bilgisayarlı tomografi erişkinlerde yaş tahmini için kullanışlı bir görüntüleme yöntemi olabilir.

Abstract:
One reliable way among age estimation methods is using the teeth. Seconder dentin deposition is an important indicator for dental age estimation in adults. The aim of this study is to evaluate the applicability of Kvaal's method and pulp/tooth volume ratio on cone beam computed tomography (CBCT) images and develop a valid method for Turkish adults population. In this study, 211 single rooted teeth, extracted for orthodontic and periodontal reasons, of 134 patients (67 female, 67 male) with ages ranging from 16 to 71 years were used. The images of teeth were obtained with CBCT and measurements were performed according to Kvaal's method. The CBCT images of extracted teeth were transferred to ITK-SNAP analyze program for segmentation and pulp and tooth volume was calculated. A regression model was created according to measurements and volume ratios. The determination coefficients of the Kvaal modified regression models were found in a range from 0,296 to 0,550. Best results were achieved in the maxillary second premolar tooth (coefficient of determination R2= 0,550). The pulp volume and the pulp/tooth volume ratio showed statistically significant differences between age groups (p<0,001). The regression analysis showed a moderate coefficient correlation between the pulp/tooth volume ratio and biological age for the whole research sample (R2= 0,39).  From the results of this study, the difference between chronologic age and the determined age which was calculated using Kvaal et al.'s modified models was higher. Linear measurement and ratios on CBCT images were insufficient or limited to estimate the age of Turkish population precisely. Pulp volume and pulp/tooth volume ratio is a significant index for age and CBCT can be a useful tool for age estimation in adults.