Bilgilendirmeye yönelik mükellef haklarının vergi bilincine etkisi: Konya ili örneği
The effect of informative taxpayers rights on tax consciousness: The example of konya province
Yazar: ŞÜKRÜ BURAK ARAFAT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK GÖZE KAYA
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bilgilendirilme hakkı = Right to be informed ; Bilgilendirme = Informing ; Konya = Konya ; Vergi bilinci = Tax awareness ; Vergi mükellefi = Taxpayer ; Vergi tevkifatı = Tax witholding ; Vergiler = Taxes

Özet:
Kamu harcamalarını karşılamak amacıyla otoritelerin, kişi ve kurumlardan ödeme güçlerine göre karşılıksız ve cebren elde etmiş olduğu vergiler, mükelleflerin algı düzeyine bağlı olarak farklı etkiler yaratabilmektedir. Bu nedenle üretim faktörlerini kullanarak gelir sahibi olan vergi mükelleflerine sağlanan haklar doğrultusunda mükelleflerin vergiye karşı izledikleri tutumun önemi artmaktadır.
Çalışmadaki amaç idarenin mükellef hakları konusundaki bilgilendirmeye dayalı olarak mükelleflerin vergi bilinci üzerindeki etkisini araştırıp, mükellef hakları alanındaki gelişmelerin, mükellefler tarafından bilinmesi ve mükelleflere sağlanan haklar doğrultusunda vergi üzerinde yarattığı etkiye karşı oluşan görüş ve önerileri tespit edebilmektir.
Bu çalışmada; mükellef hakları teorik olarak ele alınmıştır. Mükellef hakları bilincinin tespit edilebilmesi adına Konya ili Akşehir, Beyşehir, Cihanbeyli, Ereğli, Karatay, Meram ve Selçuklu ilçelerinde ikamet eden mükellefler ile anket çalışması yapılmıştır. Yapılan çalışma ile ülkemizde uygulanan mükellef haklarının idarenin bilgilendirmesine bağlı olarak vergi bilinci ve ahlakı üzerindeki etkileri ölçülmüş olup farklı görüş ve öneriler analiz edilmiştir. Araştırma modeli kurulurken demografik değişkenler dikkate alınarak, vergi algısı, vergi bilinci, vergiden kaçınma algısı ile idarenin bilgilendirmede yetkinliği ve etkinliğinin mükellef algısı ve vergi bilinci üzerindeki etkisi incelenmek istenmiştir.

Abstract:
Taxes which have been obtained unrequited and compulsorily by the authorities from person or institutions according to their payment power, with the aim of meeting public expenditure, can create different effects depending on the level of perception of taxpayers. For this reason, in accordance with the rights provided for the taxpayers who have income with using production factors, the importance of the taxpayers' attitude against tax are increasing.
The aim in our study is to investigate the effects of taxpayers on tax awareness based on the information on taxpayers rights of the administration, is to make taxpayers aware of the developments in the field of taxpayer rights and is to determine the opinions and suggestions against the effect on tax in accordance with the rights provided to the taxpayers.
In this study; taxpayers' rights have been dealt with theoretically. In order to determine the awareness of taxpayer rights, surveys were conducted with taxpayers residing in Akşehir, Beyşehir, Cihanbeyli, Ereğli, Karatay, Meram and Selçuklu districts of Konya. By this study, the impacts of taxpayer rights applied in our country on tax consciousness and ethics has been measured and different views and proposals has been analyzed. While building the research model, demographic variables have taken into account; the impact of the effectuality and the competence of the administration on informing taxpayer perception and tax awareness is asked to investigate with tax perception, tax awareness and perception of tax avoidance.