Karaciğer hasarı oluşturulmuş sıçanlarda betulinik asit uygulamasının protein ve lipid profili üzerine etkileri
Effects of betulinic acid application on protein and lipid profile in liver damaged rats
Yazar: GÜLŞAH BEKTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. GÜLER YENİCE
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Asetaminofen = Acetaminophen ; Betülinik asit = Betulinic acid ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Lipidler = Lipids ; Proteinler = Proteins ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Amaç: Bu çalışma asetaminofen ile karaciğer hasarı oluşturulmuş ratlarda betulinik asidin (25 mg/kg gün) protein ve lipid profili üzerine etkilerini araştırmak amacıyla yürütülmüştür.
Materyal ve Metot: Çalışmada, toplam kırk adet, Wistar cinsi erkek sıçan kullanılmıştır. Hayvanlar biri kontrol olmak üzere dört gruba ayrılmış ve her kafeste beş hayvan bulunacak şekilde muhafaza edilmiştir. Deneme 15 gün sürmüştür. Deneme sonunda sakrifiye edilen hayvanlardan alınan serum örneklerinde AST, ALT, ALP, trigliserit, kolesterol ve total protein düzeyleri analiz edilmiştir. Serum örneklerinde ve karaciğer dokusu örneklerinde protein ve lipid profilleri analiz edilmiştir. Veriler, tek yönlü ANOVA kullanılarak analiz edilmiştir. 
Bulgular: Asetaminofen ile karaciğer toksisitesi oluşturulan grupta kontrole göre ALT, AST ve ALP düzeylerinde önemli derecede (P<0.001) artış gözlenirken, betulinik asit uygulaması yapılan tedavi grubunda söz konusu değerlerin kontrole yakın düzeylerde olduğu gözlenmiştir. Serum trigliserit ve kolesterol değerleri toksisite oluşturulan grupta kontrole göre yüksek (P<0.001), total protein düzeyi ise düşük tespit edilmiştir. Tedavi grubunda serum trigliserit düzeyi toksisite oluşturulan gruba göre önemli derecede düşük, total protein değeri ise yüksek bulunmuştur.  Total oksidan durum değerinin toksisite oluşturulmuş grupta diğer tüm gruplara göre önemli derecede (P<0.001) yüksek olduğu gözlenmiştir. Karaciğer dokusu total protein düzeyi toksisite oluşturulan grupta diğer gruplara göre düşük bulunurken, tedavi grubunda total protein düzeyinin kontrole yakın olduğu gözlenmiştir.  
Sonuç: Asetaminofen ile oluşturulan karaciğer hasarında serum ve karaciğer dokusu lipid ve protein profilinin olumsuz etkilendiği, betulinik asit uygulamasının bu olumsuz etkileri iyileştirme etkisinin bulunabileceği gözlenmiştir.    
Anahtar Kelimeler: Asetaminofen, betulinik asit, karaciğer hasarı, protein profili, lipid profili

Abstract:
Aim: The aim of this study was to investigate effects of betulinic acid (25 mg/kg, day) on protein and lipid profile in rats with acetaminophen-induced liver damage. 
Material and method: Forty male Wistar rats were used in experiment. The animals were divided into four groups, one of which was a control, and five animals were kept in each cage. The experiment lasted 15 days. At the end of the experiment, serum, AST, ALT, ALP, triglyceride, cholesterol and total protein levels were analyzed. Protein and lipid profiles were analyzed in serum samples and liver tissue samples. Data were analyzed using one-way ANOVA. 
Results: In acetaminophen-induced liver toxicity group, ALT, AST and ALP levels increased significantly (P<0.001) compared to control group, while these values were close to control levels in the treatment group treated with betulinic acid. Serum triglyceride and cholesterol levels were determined to be higher (P<0.001) and total protein levels were lower in the toxicity group compared to the control group. Serum triglyceride levels were significantly lower and total protein values were higher in the treatment group compared to the toxicity group. Total oxidant status was significantly higher in the toxicity group compared to all other groups (P<0.001). Liver tissue total protein level was found to be lower in the toxicity group compared to the other groups, while total protein level in the treatment group was close to the control group. 
Conclusion: It was observed that serum and liver tissue lipid and protein profile were adversely affected in acetaminophen induced liver damage and betulinic acid application could have an improvement in these negative effects.
Key words: Acetaminophen, betulinic acid, liver damage, protein profile, lipid profile