Akut ve kronik idiopatik trombositopenik purpuralı çocuklarda 
oksidatif stresin rolü
The role of oxidative stress in children with acute and chronic idiopathic thrombocytopenic purpura
Yazar: SEMİHA ÇAKMAK
Danışman: PROF. DR. EROL ERDURAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Purpura-trombositopenik-idyopatik = Purpura-thrombocytopenic-idiopathic ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Çocukluk çağıakut ve kronik idiopatik trombositopenik purpurada oksidatif hasarın rolü olup olmadığını araştırmayı hedefledik. 
Gereç ve Yöntem: Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatri Ana Bilim Dalı Hematoloji Bölümüne 01/05/2011 ile 01/05/2012 tarihleri arasında başvuran, kronik İTP?li 27 hasta (grup I) ve akut İTP?li 27 hasta (grup II) çalışma grubunu oluşturdu. Hasta grubuyla benzer yaş ve cinsiyette olan ve sağlam çocuk polikliniğine başvuran 31 sağlıklı çocuk kontrol grubunu (grup III)  oluşturdu. Her üç grubun periferal kanlarından alınan örneklerde; tam kan sayımı,direkt coombs testi, anti nükleer antikor, DNA oksidasyon ürünü olarak 8-hidroksideoksiguanozin (8-OHdG),protein oksidasyon ürünü olarak protein karbonil,lipid peroksidasyon ürünü olarak malondialdehit (MDA), ayrıca oksidan/antioksidan dengenin değerlendirilmesi için total oksidatif stres (TOS), total antioksidan kapasite (TAK) ve oksidan indeks (OSİ) çalışıldı. Oksidan indeks değeri, TAK/TOS oranından elde edildi (OSİ=(TOS, µmol/l)/TAK, mmol trolox equivalent/lx100). Üç grubun verileri SPSS 13.01istatistik programı ile karşılaştırıldı.
Bulgular:8-OHdG, MDA, TAK ve TOS düzeylerinde üç grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (sırasıyla p=0.000, p=0.000, p=0.004, p=0.000).  Protein karbonil ve OSİ değerlerinde ise üç grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark izlenmedi (sırasıyla p=0.208, p=0.066). Grup II?deki 8-OHdG seviyesi, grup I ve grup III?den istatistiksel açıdan daha yüksekti (sırasıyla p=0.013, p=0.000). Grup I?deki 8-OHdG seviyesi, grup III?den istatistiksel açıdan anlamsız olarak daha yüksekti (p=0.129).Grup I ve Grup II? deki MDA seviyesi, Grup III?den istatistiksel olarak daha yüksek saptandı (sırasıyla p=0.000, p=0.000). Ancak MDA düzeylerinde, Grup I ile Grup II arasında anlamlı farklılık bulunmadı (p=0064). TAK düzeyi, Grup I?de Grup III?den istatistiksel olarak daha yüksekti (p=0.004). Grup I ve Grup II?deki TOS düzeyi, Grup III?e göre anlamlı olarak daha yüksekti  (sırasıyla p=0.000, p=0.000). Hastaların demografik özellikleri değerlendirildiğinde; Grup I?deki hastaların yaş ortalaması Grup II ve Grup III?e göre istatistiksel olarak daha büyük idi (p=0.004).Grup II?deki hastaların trombosit sayıları ise Grup I ve Grup III?e göre istatistiksel olarak daha düşük idi (p=0.000).
Sonuç: Akut ve kronik İTP?li hastalarda hem oksidan stres, hem de buna yanıt olarak total antioksidan yanıt artmaktadır.8-hidroksideoksiguanozin, MDA, antioksidan savunma sistemini göstreren TAK ve TOS akut ve kronik İTP?li hastalarda kontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. Protein karbonilde ise gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılığın izlenmemesi İTP?de gelişen oksidatif hasarın protein oksidasyon basamağına gelmeden önce trombositlerdeki lipid ve DNA?yı etkilediğini düşündürmektedir. Sonuç olarak akut ve kronik İTP?nin patogenezinde oksidatif hasarın rolü olduğunu düşünmekteyiz.

Abstract:
Aim:To investigate whether oxidative damage is involved in acute and chronic idiopathic thrombocytopenic purpura (ITP) in childhood. 
Materials and Methods:Twenty-seven patients with a diagnosis of chronic ITP (Group I) and 27 with a diagnosis of acute ITP (Group II) applying to the Karadeniz Technical University Faculty of Medicine Pediatric Department Hematology Division between 01/05/2011 and 01/05/2012 were included in the study group. Thirty-one healthy children (Group III) applying to healthy children clinic constituted the control group. Total blood count, direct Coombs test, antinuclear antibodies,a product of DNA oxidation: 8-OH deoxy-guanosine (8-OHdG), a product of protein oxidation: protein carbonyl,a product of lipid peroxidation: malondialdehyde (MDA) and also total oxidative stress (TOS), total antioxidant capacity(TAC) and oxidant stress index (OSI) for analysis of the oxidant/antioxidant balance were all investigated from specimens collected from peripheral blood in all three groups. OSI value was obtained from the TAC/TOS ratio(OSI=(TOS, µmol/l)/TAC, mmol trolox equivalent/lx100). Data for the three groups were compared using SPSS 13.01.  
Results:A statistically significant difference was determined in 8-OHdG, MDA, TAC and TOS levels between the three groups (p=0.000, p=0.000, p=0.004 and p=0.000, respectively). No significant difference was observed in protein carbonyl and OSI levels between the three groups (p=0.208 and p=0.066, respectively). 8-OHdG level in Group II was statistically higher compared to those in the Group I and Group III (p=0.013 and p=0.000, respectively).8-OHdG level in Group I was higher not statistically compared to those in the Group III (p=0.129). MDA level in Group I and Group II were statistically higher compared to Group IIII (p=0.000 and p=0.000, respectively).However MDA level, were not statistically different between Group I and Group II (p=0.064). TAC level in the Group I, was statistically higher than Group III (p=0.004). TOS level in the Group I and Group II was statistically higher compared to those in the Group III (p=0.000 and p=0.000, respectively).In terms of patients? demographic characteristics, mean age of the patients in Group 1 was greater than in groups II and III. Thrombocyte numbers in Group II were lower than those in groups I and III (p=0.000).
Conclusion: Both oxidant stress and total antioxidant response as a response to this rise in acute and chronic ITP patients. 8-OH deoxy-guanosine, MDA, TAC which shows the antioxidant defense system and TOS were higher in acute and chronic ITP patients compared to the control group. Protein carbonyl, exhibited no statistically significant difference among the groups,suggesting that oxidative damage occurring in ITP affects the lipid in thrombocytes and DNA before the protein oxidation stage. In conclusion, we think that oxidative damage is involved in the pathogenesis of acute and chronic ITP.