Problem çözme yoluyla eleştirel düşünme becerilerinin gelişim sürecinin incelenmesi
Problem çözme yoluyla eleştirel düşünme becerilerinin gelişim sürecinin incelenmesi
Yazar: MUSTAFA OBAY
Danışman: PROF. DR. EKREM SAVAŞ ; DOÇ. DR. AHMET ARIKAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Düşünme stilleri = Thinking styles ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Problem çözme = Problem solving ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Günümüz eğitiminin en önemli problemlerinden biri öğrencilerimize daha iyi düşünme yollarını öğretip öğretememe sorunu oluşturmaktadır. Bilgiyi zihinlerimizde depo etme zorunluluğu yaşanan teknolojik gelişmelere paralel olarak aşılmıştır. Bu nedenle daha derin ve daha kompleks düşünme yollarının öğrencilerimize öğretilmesi gelecekteki toplumumuz için dünyaya bir uyum sorunu olarak ortaya çıkacaktır. Bu amaçla birçok yeni yöntem denenmektedir. Bu amaç eleştirel düşünme öğretimini de kapsamaktadır.Bu çalışma eleştirel düşünme öğretiminde problem çözmenin bir yöntem olarak kullanıldığı bir çalışmadır. Bu çalışmanın amacını gerçekleştirmek için örneklem bir Devlet Üniversitesinin Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü Matematik Anabilim Dalı Birinci Sınıf öğrencilerinden dördü seçilmiştir. Araştırmanın evreni Bir Devlet Üniversitesinin Eğitim Fakültesi oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi İlköğretim Bölümü Matematik Öğrencilerinden seçilen dört öğrenci oluşturmaktadır.Araştırma nitel özellikte bir çalışmadır. Çalışmada verilerin toplanması büyük ölçüde görüşme temelinde yapılmıştır. Bunun yanında öğrenci davranışlarına yönelik gözlem yapılmış ve öğrencilerden dönütler almak amacıyla yazılı belgeler istenmiş ve bunlar da değerlendirmeye alınmıştır. Bu çalışmada görüşme için kullanılan sorular NPEC'in 2001 yılında yayınladığı uluslar arası bir broşüründen derlenmiştir. Araştırma sonucunda toplanan veriler fenomenografi tekniğine göre analiz edilmiştir.Araştırma sonucunda öğrencilerde eleştirel düşünmeye uygun bazı davranış değişiklikleri ve becerilerde gelişme görülmüştür. Sonuç olarak öğretmen meslektaşlarımın matematik dersini işlerken bir takım eleştirel düşünme sorgu yöntemlerini kullanmaları halinde öğrencilerde gerek kavramsal düzeyde gerekse de işlemsel düzeyde gelişmelerin olabileceğine inanılmaktadır.Kelimeler: eleştirel düşünme, fenomenografi, problem çözme.

Abstract:
Today, one of the most important problems of education is the problem whether we can teach our students the ways of thinking or not. The obligation to store information in our minds has been overcome in parallel with technological developments. Therefore, to teach more profound and complicated ways of thinking will cause a problem of accomodation with the world in the future. With this aim, many innovative methods are tested. This aim includes the teaching of critical thinking.This study is the one in which problem solving is used in the instruction of critical thinking. In order to reach this aim, for the sample, four students are chosen among the first-year students of the department of mathematics of faculty of education of a State University. Faculty of education of a State University constructs the sample of this study . Four students chosen from the department of mathematics in primary education form the sample of this research .This research is a qualititive one. In this study, the accumulation of data is achieved on the basis of negotiation with the students to a great extent. Moreover, the observation of students? behaviors is done and in oder to get feedback from them, some written documents are asked and these documents are assessed, too. In this study, the questions used for the negotiation are compiled from an international brochure that is published by NPEC in 2001. At the end of the reserach, the accumulated data are analyzed in compliance with phenomenographical technique.At the end of the research, some behaviorial changes in students and development in skills are observed. Consequently, it has been believed that some developments can be achieved both in conceptual terms and procedural terms when the teachers employ some methods of questioning in crtical thinking .Words: critical thinking, phenomenography, problem solving.