Normal gelişim gösteren ve down sendromlu çocukların dil özelliklerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi
A comparative examination of language skills of typically developing children and children with down syndrome
Yazar: ESMEHAN ÖZER
Danışman: PROF. DR. PINAR EGE
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil becerileri = Language skills ; Dil özellikleri = Language features ; Dil öğrenimi = Study of languages ; Down sendromu = Down syndrome ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engelli çocuklar = Disabled children ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Bu araştırmada Down sendromlu ve normal gelişim gösteren çocukların alıcı ve ifade edici dil becerilerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi amaçlanmıştır.Araştırma, Stanford Binet Zekâ Testi ve Türkçe Erken Dil Gelişim Testi (TEDİL) kullanılarak, Down sendromlu ve normal gelişim gösteren çocukların alıcı ve ifade edici dil becerilerinin farklılaşıp farklılaşmadığını araştırabilmek için betimsel nitelikte planlanmıştır.Araştırmanın çalışma grubunu yaşları 2.0 ile 7.11 arasında değişen normal gelişim gösteren 25 çocuk ve yaşları 2.0 ile 16.0 arasında değişen 25 Down sendromlu çocuk oluşturmaktadır. Araştırmanın ilk amacında gruplar arası farklılıkları test etmek için ?ilişkisiz (bağımsız) örneklemler için t-testi, (independent samples t-test)?, 2, 3 ve 4. amaçları test etmek için ise `Pearson Korelasyon Katsayısı' kullanılmıştır. 5. amaç ise maddeler üzerinden değerlendirmeler ile incelenmiştir.Araştırma sonucunda, hem normal gelişim gösteren hem de Down sendromlu çocukların takvim/zekâ yaşları arttıkça TEDİL testinden aldıkları toplam, alıcı ve ifade edici dil puanlarının artmakta olduğu görülmüştür. Ancak Down sendromlu çocukların takvim yaşları ve aldıkları dil puanları arasında normal gelişen çocuklara göre daha zayıf bir ilişki olduğu bulunmuştur. Normal gelişim gösteren ve Down sendromlu çocukların TEDİL testinden aldıkları toplam, alıcı ve ifade edici dil puanları arasında gruplar arasında anlamlı bir farklılık görülmektedir. TEDİL alıcı dil alt testine göre Down sendromlu çocuklar özellikle karmaşık sözcükleri anlama becerisinde, dilbilgisi hatalarını anlama ve düzeltme becerisinde, kavram-kategori ilişkisini anlama becerisinde, eş veya yakın anlamlı sözcükleri anlama becerisinde ve karmaşık yönergeleri yerine getirme becerisinde yetersizlik yaşamaktadırlar. TEDİL ifade edici dil alt testine göre ise Down sendromlu çocukların özellikle özne-yüklem uyumunu sağlama becerisinde, cümlenin eksik olan öğesini tamamlama becerisinde, karmaşık cümleleri eksiksiz tekrar etme becerisinde, hikaye oluşturma, anlatma ve hikaye ile ilgili sorulan sorulara cevap verme becerisinde zorluk çektikleri görülmektedir.Sonuç olarak, Down sendromlu çocukların alıcı ve ifade edici dil becerilerinde güçlüklerinin olduğu ve özellikle dilin sözdizimi ve biçimbilgisi bileşenlerinde sınırlılıklar yaşadıkları bulunmuştur.

Abstract:
This descriptive study aimed to compare the receptive and expressive language skills of children with Down syndrome and typically developing children analyzing their responses to the Turkish Early Language Development Test (TEDİL). The Stanford-Binet Intelligence Test was used to match the groups in mental age.The study group consisted of 25 typically developing children whose ages were between 2.0 and 7.11 and 25 children with Down syndrome between the ages 2.0 and 16.0. ?Independent Samples t-test? is used to test the differences between the groups. The testing of 2nd, 3rd and 4th aims of the study was accomplished by using ?Pearson Correlation Coefficient?. The 5th and final aim was achieved by a descriptive analysis of the TEDİL?s items.The study revealed that the total, receptive and expressive language scores of both typically developing children and children with Down syndrome increased with their chronological/mental age. However, the study also showed that there was a significant difference between all language scores of the two groups. The relationship between the chronological ages of children with Down syndrome was weaker than that of normally developing children. The children with Down syndrome had difficulties especially in comprehension of complex words, understanding grammar errors, comprehending synonyms and words with similar meanings and in fulfilling complex directives according to TEDIL comprehensive subtest. The children with Down syndrome had difficulties especially in matching subject and predicate, repeating complex sentences without any mistake, completing a missing word of a sentence, forming a narration, telling a narration, replying narrative-related questions according to TEDİL expressive subtest.In summary, it was found that the children with Down syndrome have difficulties in receptive and expressive language skills and are limited in aspects of language such as syntax and morphology.