Kurumsal yönetim anlayışının tarım kredi kooperatiflerinde uygulanabilirliliği
The applicability of institutional management concept in agricultural credit cooperatives
Yazar: MURAT ORTOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET AKİF ÖZER
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İşletme = Business Administration
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Denetim = Control ; Finansal risk = Financial risk ; Kurumsal yönetim = Corporate governance ; Tarım kredi kooperatifleri = Agricultural credit cooperatives ; Yönetim = Management ; Yönetim kültürü = Management culture

Özet:
Tarım Kredi Kooperatifleri kooperatif örgütü olmakla birlikte, özellikleri itibariyle para, kredi, finans niteliklerine sahip olup, bu yapısından dolayı önemli derecede finansal riskleri bünyesinde barındırmaktadır. Türk Ticaret Kanununda işletme türleri içerisinde, yönetim kurulu oluşturma, Genel kurul toplantısı düzenleme zorunluluğu sadece kooperatif ve anonim şirketler için geçerlidir. Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde, mülkiyetin gerçek sahibi olan ortaklar yeterince organize olamamakta, kontrol süreçlerini gereğince kullanamamaktadır. Bu nedenle yöneticiler-çalışanlar ortaklar karşısında daha güçlü bir pozisyonda bulunmaktadır.Bu çalışma ile Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde, sistemin işleyiş sürecinin, hangi alanlarda kurumsal yönetim anlayışına uygun, hangi alanlarda uygun olmadığını tespit ederek, genel anlamda kurumsal yönetim anlayışına olan ihtiyacı, hem teorik hem de gerçekleştirilen alan araştırmasıyla belirleme amaçlanmaktadır. Ayrıca kurumsal yönetim anlayışının, Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde uygulanabilirliğini göstererek, Kooperatifler ve Tarım Kredi Kooperatifleri Kanununun, kurumsal yönetim anlayışı çerçevesinde yeniden düzenlenmesini sağlamak, bu sayede de daha etkili, verimli kooperatifçilik hizmetine ulaşılması hedeflenmektedir.Çalışmada; araştırma, tarama ve anket uygulaması tekniklerinden faydalanılmıştır. Çalışmanın kavramsal çerçevesinin belirlenmesinde yerli, yabancı yayınlardan, konu ile ilgili uzman görüşlerinden mümkün olabildiğince yararlanılmaya gayret sarf edilmiştir. Diğer yandan tüme varımcı bir tarz oluşturularak, belirlenen kavramsal çerçeve uygulamadaki gerçekleri betimleyen anket çalışmasıyla örtüştürülmüştür. Tezde araştırma evreni olarak Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birlikleri, çalışma evreni ise Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinin çalışanları seçilmiştir.Literatürden derlenen bilgiler ile yapılan alan araştırmasının sonucunda, Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birliklerinde; kurumsal yönetim anlayışının yeteri kadar uygulanmadığını, mevcut ekonomik düzen ve rakip kuruluşların faaliyetleri nedeniyle, ekonomik varlığın sürdürebilmesi için kurumsal yönetim anlayışının temelini oluşturan adillik, şeffaflık, hesap verebilirlik, sorumluluk ilkelerinin yönetim-denetim sistemine monte edilmesi gerekliliğini ve katılımcıların bu yönde gösterdiği çok kuvvetli destekle, bu alanda bir düzenlemeye ihtiyaç olduğu ortaya çıkmıştır.Anahtar Kavramlar1. Kurumsal yönetim2. Kooperatif3. Tarım kredi kooperatifleri4. Finansal risk5. Denetim

Abstract:
Agricultural Credit Cooperatives, as well as being a cooperative institution, have the characteristics of money, credit and finance. Due to this structural pattern, they incorporate crucial financial risks. In Turkish Trade Act, merely cooperatives and incorporated companies have the obligation to form a steering committee and hold a plenary session. In Agricultural Credit Cooperatives and Associations, shareholders, who are the genuine owners of the properties, have not been able to organize sufficiently and deal with the management process efficiently. As a result, administrators-employees are in a stronger position than shareholders.The objective of this research isboth theoretically and by a field study,to define the need for institutional management concept in general terms, by determining in which fields the operational process of the system is appropriate and in which ones is not for the institutional management concept in Agricultural Credit Cooperatives and Associations. It has further been aimed to maintain the reorganization of the Cooperatives and Agricultural Credit Cooperatives Act within the framework of institutional management concept and reach a more effective and productive level of cooperative system,by showing that institutional management concept can be applicable in Agricultural Credit Cooperatives and Associations.Research, survey and questionnaire techniques have been used in the study. In determining the conceptual framework of the study, local and foreign broadcasts as well as views from authorities concerning this issue have been made use of. On the other hand, by forming an inductive methodological style, the determined conceptual framework has been brought into conformity with the questionnaire describing the practical realities. Agricultural Credit Cooperatives and Associations as research population and the employees of Agricultural Credit Cooperatives and Associations as target population of the study was chosen in the thesis.As a consequence of the information compiled from the literature and the conducted field study, it has been ensued that institutional management concept has not been put into practice sufficiently, that in order to maintain its economic presenceowing to the current economic system and the activities of rival institutions, there is a need for the mounting of principles such as fairness, transparency, accountability and responsibility which form the foundations of the institutional management concept, that a fresh reorganization is needed with the strong support of the participants.Keywords1.Institutional Management2.Cooperative3.Agricultural Credit Cooperatives4.Financial Risk5.Inspection