İnsanlık tarihinde karbonhidrat diyeti
Carbohydrate diet in human history
Yazar: TUĞÇE ÇETİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEÇİL SAĞIR
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Antropoloji = Anthropology
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Diyet = Diet ; Karbonhidratlar = Carbohydrates

Özet:
Bu çalışmada öncelikle karbonhidratların tanımı yapılarak yaygın olarak bilinen ekmek, makarna, pirinç gibi karbonhidratlı besinlere ve şeker, un gibi işlenmiş gıdalara ek olarak tüm sebze ve meyvelerin de karbonhidrat kaynağı oldukları belirtilmiştir. Karbonhidratların sınıflandırılmalarına göre de besinlerdeki karbonhidrat türleri hakkında bilgi verilmiştir. Diyetle alınan karbonhidratların vücutta nasıl bir yol izledikleri ve hücrelerin karbonhidratları ne şekilde kullandıkları ile doku ve organların tüketilen bu besinlere verdiği tepkilerin kavranabilmesi için karbonhidratların sindirim ve emilim süreçlerine değinilmiştir. İnsan vücudunun karbonhidrat gereksinimi ve karbonhidratların işlevleri hakkında bilgi verilmiştir. Karbonhidratların sınıflandırılmalarına göre özellikle lifli gıdaların, tam tahıllı besinlerin ve glisemik indeks ve glisemik yükü düşük olan besinlerin vücutta yarattığı olumlu etkilere değinilmiştir. İnsanın varoluşundan bu yana tükettiği karbonhidrat kaynakları Paleolitik Dönem'e ek olarak insan hayatında büyük diyet değişikliklerinin yaşandığı Neolitik ve Sanayi Devrimi ile başlayan ve günümüze kadar devam eden dönemlerle birlikte evrimsel açıdan incelenmiştir. Paleolitik, Neolitik ve Sanayi Devrimi ile başlayan dönemlerde diyette bulunan karbonhidrat kaynakları analiz edilmiştir. Bu analizler üzerinden avcı toplayıcı ataların binlerce yıldır tükettikleri ve vücutlarının uyum sağladığı karbonhidrat kaynakları ile tarıma geçişle birlikte diyete eklenen unlu besinler, Sanayi Devrimi ile de yaygınlaşan şeker ve rafine gıdalar karşılaştırılmıştır. İnsanın diyet karbonhidrat içeriklerinin değişmesinden dolayı ortaya çıkan ve küresel çapta büyük sorun teşkil eden sağlık sorunları ile bu sorunların oluşum nedenleri incelenmiştir.

Abstract:
In this study, first of all, carbohydrates were defined and it was stated that all vegetables and fruits are carbohydrate sources in addition to commonly known carbohydrate foods such as bread, pasta, rice and processed foods such as sugar and flour. According to the classification of carbohydrates, information is given about the types of carbohydrates in foods. The digestion and absorption processes of carbohydrates are mentioned in order to understand how the carbohydrates in the diet proceed in the body, how the cells use carbohydrates, and the reactions of tissues and organs to these consumed foods. Information about the carbohydrate requirement of the human body and the functions of carbohydrates is given. According to the classification of carbohydrates, especially the positive effects of fiber foods, whole grain foods and foods with low glycemic index and glycemic load on the body are mentioned. The sources of carbohydrates that humans have consumed since their existence were examined in terms of evolution, starting with the Neolithic and Industrial Revolution, in addition to the Paleolithic Period, when great dietary changes were experienced in human life and continuing until today. The sources of carbohydrates in the diet were analyzed in the periods starting with the Paleolithic, Neolithic and Industrial Revolution. Through these analyzes, the carbohydrate sources that hunter-gatherer ancestors consumed for thousands of years and their bodies adapted to, and floury foods added to the diet with the transition to agriculture, sugar and refined foods that became widespread with the Industrial Revolution were compared. The health problems that arise due to the change in the dietary carbohydrate content of humans and which constitute a major problem on a global scale, and the causes of these problems were examined.