Bilgisayarlı tomografide apendiks vermiformis lokalizasyonunun belirlenmesinde referans olarak vertebraların ve iliak kemiğin kullanılması
The use of vertebrae and iliac bone as A reference in determination of localization of appendix vermiformis in computerized tomography
Yazar: MUHSİN ÖZGÜN ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA REŞORLU
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Apandisit = Appendicitis ; Apendiks = Appendix ; Lomber vertebra = Lumbar vertebrae ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed ; İliak kemik = Iliac bone

Özet:
Amaç: Bu çalışmada amacımız bilgisayarlı tomografide appendiks vermiformisi
vertebralar ve sağ iliak kemiği referans alarak lokalize edip apandisit ön tanısı ile
yapılacak BT tetkikinde seçili hasta grubuna bu lokalizasyondan görüntüleme
yapılarak mevcut rutin olan tüm abdomene yönelik inceleme yerine daha dar bir
bölgenin görüntülenerek hastanın alacağı radyasyon dozu maruziyetinin
azaltılmasını sağlamaktır.
Metod: Ocak 2015-Ocak 2018 tarihleri arasında karın ağrısı nedeniyle
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi
Acil Servisine başvuran 427 hastanın iv kontrastlı ve kontrastsız BT görüntüleri
retrospektif olarak incelendi. Vertebralara ve sağ iliak kemiğin en yüksek
noktasına göre apendiks lokalizasyonu değerlendirildi.
Bulgular: Apendiksin en yüksek olduğu nokta sağ iliak kemiğin en yüksek
noktasına göre maksimum +87 mm, apendiksin en düşük olduğu nokta sağ iliak
kemiğin en yüksek noktasına göre minimum –140 mm düzeyinde görüldü.
Apendiksin seyrinde en yüksek olduğu nokta vertebral düzeye göre Seviye 2 (L2
vertebra ve L2-L3 intervertebral eklem mesafesi); apendiksin seyrinde en alçak
olduğu nokta Seviye 10 (S5 ve koksigeal vertebralar düzeyi) olarak saptandı.
Apendiksin seyrinde en yüksek olduğu nokta vertebral düzeye göre en sık %34.4
oranla Seviye 5'te (L5 vertebra ve L5-S1 intervertebral eklem mesafesi) ,
apendiksin seyrinde en düşük olduğu nokta vertebral düzeye göre en sık (%22.5)
oranla Seviye 6'da (S1 vertebra düzeyi) saptandı. Hasta yaşı, boyu, vücut kitle
indeksi ve visseral yağlı doku miktarı ile vertebra referans alınarak hesaplanan
apendiks lokalizasyonu arasında anlamlı negatif korelasyon saptanırken; hasta
yaşı, boyu ve vücut kitle indeksi ile sağ iliak kemik referans alınarak hesaplanan
apendiks lokalizasyonu arasında anlamlı istatistiksel ilişki bulunmadı. Apendiks
yönü %9.4 oranla desendan, %90.6 oranla asendan olarak görüldü.
Sonuç: Populasyonda apendiks lokalizasyonunun vertebra ve sağ iliak kemik
referans alınarak belirlenmesi neticesinde; akut apandisit ön tanılı hastalarda BT
görüntüleme alanı rutin tüm abdomen BT'ye kıyasla küçültülüp hastanın maruz 
kalacağı radyasyon miktarının azaltılabileceği ve özellikle apendiks
lokalizasyonunun bağımsız değişkenlerden etkilenmemesi nedeniyle iliak
kemiğin referans anatomik yapı olarak vertebralara göre daha üstün olduğu
sonucuna vardık.
Anahtar kelimeler: Bilgisayarlı Tomografi, apendiks lokalizasyonu, akut
apandisit, iliak kemik, vertebra

Abstract:
Aim: In this study, our aim is to reduce the exposure of the radiation dose that
the patient will receive by displaying a narrower region instead of the examination
of the entire routine abdomen, by localizing the appendix vermiformis on
computed tomography with a reference to the vertebrae and right iliac bone.
Method: Intravenous contrast enhanced and non-enhanced CT images of 427
patients admitted to Canakkale Onsekiz Mart University Hospital Emergency
Department due to abdominal pain betweeen January 2015 and January 2018
were analyzed retrospectively. The appendix localization was evaluated
according to the vertebrae and the highest point of the right iliac bone.
Results: The highest point of the appendix was maximum +87 mm relative to the
highest point of the right iliac bone, and the lowest point of the appendix was
minimum -140 mm relative to the highest point of the right iliac bone. The highest
point in the course of the appendix was Level 2 according to the vertebral level
(L2 vertebra and L2-L3 intervertebral joint distance);and the lowest point in the
course of the appendix was Level 10 (S5 vertebra and coccygeal vertebral
levels). The highest point of the appendix was most commonly found at Level 5
(L5 vertebra and L5-S1 intervertebral joint distance) with a rate of %34.4. The
lowest point of the appendix was most commonly found at Level 6 (S1 vertebra)
with a rate of %22.5. While there was a significant negative correlation between
patient age, height, body mass index, amount of visceral adipose tissue and
appendix localization calculated by reference to the vertebra; there was no
statistically significant relationship between patient age, height, body mass index
and appendix localization calculated by reference to the right iliac bone. The
appendix was found to be descending with a rate of 9.4%, and ascending with a
rate of 90.6%.
Conclusion: As a result of determining the localization of the appendix in the
population with reference to the vertebra and right iliac bone; We concluded that, 
in patients with suspected acute appendicitis, the CT imaging area can be
reduced compared to routine whole abdomen CT, thus the amount of radiation
can be reduced. Iliac bone is superior to the vertebrae as the reference
anatomical structure, especially since the appendix localization is not affected by
independent variables.
Key Words: Computerized Tomography, localization of appendix vermiformis,
acute appendicitis, iliac bone, vertebrae