Hemşirelerin çalışma ortamındaki risklere karşı tutumları ile örgütsel stresleri arasındaki ilişki
The relationship between nurses' attitudes towards risks in the working environment and their organizational stress
Yazar: NURAY PEHLİVAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLŞEN ULAŞ KARAAHMETOĞLU
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Eğitimi = Health Education ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Hastane hemşireleri = Nursing staff-hospital ; Örgütsel stres = Organizational stress ; İş stresi = Job stress

Özet:
Bu çalışma hemşirelerin çalışma ortamındaki risklere karşı tutumları ile örgütsel stresleri
arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır.
Araştırma tanımlayıcı ve ilişkisel model kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Örneklemi
Kastamonu ilindeki on bin ve üzeri nüfuslu ilçe devlet hastanelerinde görev yapmakta olan
basit rastgele örnekleme yöntemi ile seçilen 319 hemşire oluşturmuştur. Veriler Demografik
Bilgi Formu, Hemşirelerin Çalışma Ortamındaki Risklere Karşı Tutum Ölçeği ve Kısa
Versiyon Örgütsel Stres Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Veriler SPSS 26.00 Paket
programında sayı, yüzde, ortalama ölçüleri, Independent Sample t Test, One-Way ANOVA,
Pearson Korelasyon Katsayısı ve Lineer Regresyon analizleri kullanılarak
değerlendirilmiştir. İstatistiksel test sonuçlarında anlamlılık düzeyi p <0,05 ve güvenilirlik
düzeyi 0,95 olarak kabul edilip yorumlanmıştır.
Örgütsel Stres Ölçeği için yapılan analizlerde, katılımcıların gelir durumu (F=4,052;
p=0,018), haftalık çalışma saati (F=-2,517; p=0,013), çalışılan kurumlar (F=22,348;
p=0,000), çalışılan birim (F=2,671; p=0,000) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık
gözlenmiştir. Örgütsel stres ile çalışılan kurum, çalışılan birim, haftalık çalışma saati ve gelir
durumu arasındaki ilişkiyi inceleyen regresyon analizine göre; sabit terim (β=2,538;
p<0,001) anlamlıdır. Çalışılan kurum (β=0,245; p<0,001) ve haftalık çalışma saati (β=0,129;
p=0,017) değişkenleri örgütsel stres üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkiler
göstermektedir. Hemşirelerin çalışma ortamındaki risklere karşı tutumları ile çalışılan birim
arasındaki ilişkiyi inceleyen analize göre, sabit terim (β=3,135; p<0,001) anlamlıdır, bu da
modelin temel seviyede açıklayıcı güce sahip olduğunu göstermiştir. Hemşirelerin Çalışma
Ortamındaki Risklere Karşı Tutum Ölçeği ile Kurumsal Yaklaşım Alt Boyutu arasında
yüksek ve pozitif yönlü bir ilişki vurgulanmıştır (r=0,799; p<0,01). Benzer şekilde,
Hemşirelerin Çalışma Ortamındaki Risklere Karşı Tutum Ölçeği ile Bireysel Yaklaşım Alt
Boyutu arasında da güçlü ve pozitif bir ilişki belirlenmiştir (r=0,839; p<0,01). Örgütsel Stres
Ölçeği ile Bireysel Yaklaşım Alt Boyutu arasında negatif yönde güçlü bir ilişki (r=-0,111;
p=0,048) gözlenmiştir (p<0,01).

Abstract:
This study was conducted to examine the relationship between nurses' attitudes toward
workplace risks and their organizational stress.
The research was carried out using a descriptive and correlational model. The sample
consisted of 319 nurses selected through a simple random sampling method from state
hospitals in districts with a population of 10,000 or more in Kastamonu province. Data were
collected using a Demographic Information Form, the Nurses' Attitudes Toward Workplace
Risks Scale, and the Short Version of the Organizational Stress Scale. The data were
analyzed using SPSS 26.00 software with frequencies, percentages, means, Independent
Sample t-Tests, One-Way ANOVA, Pearson Correlation Coefficient, and Linear Regression
analyses. The significance level for the statistical tests was set at p < 0.05, and the
confidence level was accepted as 0.95.
In the analyses conducted for the Organizational Stress Scale, a statistically significant
difference was observed in relation to the participants' income level (F=4.052, p=0.018),
weekly working hours (F=-2.517, p=0.013), the institutions they work for (F=22.348,
p=0.000), and the departments in which they work (F=2.671, p=0.000). According to the
regression analysis examining the relationship between organizational stress and workplace,
department, weekly working hours, and income level, the constant term (β=2.538, p<0.001)
was found to be significant. The variables of workplace (β=0.245, p<0.001) and weekly
working hours (β=0.129, p=0.017) showed statistically significant effects on organizational
stress. According to the analysis examining the relationship between nurses' attitudes toward
workplace risks and the department in which they work, the constant term (β=3.135,
p<0.001) was found to be significant, indicating that the model has a basic explanatory
power. A high and positive correlation was observed between the Nurses' Attitudes Toward
Workplace Risks Scale and the Organizational Approach subdimension (r=0.799, p<0.01).
Similarly, a strong positive relationship was also identified between the Nurses' Attitudes
Toward Workplace Risks Scale and the Individual Approach subdimension (r=0.839,
p<0.01). A negative and strong correlation was observed between the Organizational Stress
Scale and the Individual Approach subdimension (r=-0.111, p=0.048) (p<0.01).