Farklı bina parametrelerine bağlı olarak kil tuğla duvarlı binaların risk oranlarının RBTE-2013 ve RYTEİE-2019 yönetmeliklerine göre belirlenmesi
Determining risk ratio of clay brick walled buildingsaccording to different building parameters according TORBTE-2013 and RYTEİE-2019 regulations
Yazar: ALİ MERT PELEN
Danışman: DOÇ. ORHAN DOĞAN
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Deprem Mühendisliği = Earthquake Engineering ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Kanunlar 6306 sayılı = Laws 6306 numbered

Özet:
Türkiye'de mevcut bina stokunun yaklaşık %50'si yığma olup, genel olarak 2000
öncesi yapılmışlardır. Bu binalar genel olarak duvar ustasının marifeti ile bazı
konstrüktif kurallar doğrultusunda statik analizleri yapılmadan inşaa edilmiş olması
nedeniyle deprem riski yüksek olan yapılardır.
Bu çalışmasının konusu, 2012 yılında yürürlüğe giren 6306 sayılı Kentsel Dönüşüm
Kanunu kapsamında Riskli Bina Tespit Esasları-2013 (RBTE-2013) ve Riskli Yapı
Tespit Edilmesine İlişkin Esaslar-2019 (RYTEİE-2019) yönetmeliklerine göre
değişken zemin sınıfı, deprem bölgesi, duvar cinsi ve kat adedine bağlı olarak
örnekleme seçilen yığma binaların "riskli" ya da "risksiz" olduğunun tespit edilmesi
ve karşılaştırılmasıdır.
Bu çalışma kapsamında, Ankara ili yerleşkesinden örnekleme seçilmiş, birçok bina
2013 yönetmeliğine göre risksiz iken değişen analiz parametrelerine bağlı olarak, 2019
yönetmeliğine göre riskliye dönüştüğü görülmüştür. Zemin sınıfı kötüleştikçe 2013
yönetmeliğine göre bina risk durumu değişmezken, 2019'a göre risk oranları artmış ve
bazı binalar riskli olmuştur. Her iki yönetmelikte de deprem bölgesi riski arttıkça bina
risk oranlarının da arttığı görülmüştür. Duvar cinsinin, her iki yönetmelik içinde
önemli bir parametre olduğu, ancak 2019 da örgü harcının kötü seçilmesi durumunda
binanın risk oranını artırdığı görülmüştür. 2013 şartnamesindeki µ=0,5'e bağlı olarak, 
ii
kat adedinin artması ile bazen bina risk oranının azaldığı görülmüşse de 2019
şartnamesinde µ=0,4'e indirilmesi ile risk oranının arttığı görülmüştür.

Abstract:
Approximately 50% of existing building stock which is generally made before 2000
in Turkey, is upsetting. These buildings are generally structures with a high risk of
earthquakes since they were built by the mason in accordance with some constructive
rules without static analysis.
The purpose of this study is the determination and comparison of the masonry
buildings selected as sampling depending on the type and number of floors, variable
soil class, earthquake zone and wall materials whether they are "risky" or "risk free"
in accordance with both the Risky Building Determination Principles-2013 (RBDP2013) and the Principles Regarding the Determination of Risky Buildings-2019
(PRDRB-2019) within the scope of Urban Transformation Law No.6306, which
entered into force in 2012.
With this study, it was seen that many buildings, chosen from Ankara territory as a
sample, that were risk-free according to the 2013 regulation turned into risky according
to the 2019 regulation, depending on the changing analysis parameters. As the ground
class deteriorated, the building risk situation did not change according to the 2013
regulation, while the risk rates increased compared to 2019 and some buildings became
risky. In both regulations, it has been observed that as the earthquake zone risk 
iv
increases, the building risk rates also increase. It has been observed that the wall type
is an important parameter in both regulations, but in 2019, if the masonry mortar is
chosen poorly, the risk rate of the building increases. Depending on the µ = 0.5 in the
2013 specification, it was observed that the building risk ratio sometimes decreased
with the increase in the number of floors, but it was observed that the risk ratio
increased with the reduction to µ = 0.4 in the 2019 specification.