Erişkin erkek sıçanlarda lityum karbonat ile oluşturulan testis hasarı üzerine E vitamininin etkisi
Effect of vitamin E on testicular damage induced by lithium carbonate in  adult male rats
Yazar: HACER KAYA
Danışman: PROF. DR. VAROL ŞAHİNTÜRK
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: Lityum = Lithium ; Lityum karbonat = Lithium carbonate ; Sıçanlar = Rats ; Testis = Testis ; Vitamin E = Vitamin E

Özet:
Lityum 19. yüzyıldan bu yana tıpta kullanılan alkali bir iyondur. Lityum karbonat
bipolar bozuklukların akut atak tedavisinde ve uzun dönem profilaksisinde ilk seçenek 
olan  ajanlardan  biridir ve  terapotik  alanı  çok  dardır.  Fakat  uzun  dönemde terapotik dozlarda kullanımı  bile üreme sistemini de kapsayan  çeşitli organlarda ve  sistemlerdebir çok yan etkiye neden olmaktadır.E vitamini, biyolojik membranlarda serbest radikal hasarını engelleyen  güçlü bir antioksidandır. Bu çalışmada lityum karbonat ile oluşturulan sıçan testis hasarına karşı E vitamininin etkilerinin ortaya konulması amacıyla 28 adet Spraque-Dawley türü sıçan kullanıldı. Sıçanlar her grupta 7 erişkin erkek sıçan olacak şekilde kontrol, 100 mg/kg lityum  karbonat, 100  mg/kg  E  vitamini, 100 mg/kg lityum  karbonat+100  mg/kg E vitamini grubu olmak üzere 4 gruba ayrıldı. 20 günlük deney sonunda sıçanların vücut ve testis ağırlıkları ölçüldü ve ardından karşılaştırmalar yapıldı. Sol testisler doku takip işlemi için Bouin çözeltisi içerisine, sağ testisler ise %10'luk nötral formalin içerisine alındı ve rutin histolojik işlemlerden sonra bloklandı. Elde edilen parafin bloklardan 3 μm  kalınlığında seri kesitler alındı ve kesitler Hematoksilin+Eozin ve Periyodik AsitSchiff+ Hematoksilin ile boyanarak mikroskobik incelemeleri yapıldı.Sonuç  olarak lityum  karbonatın  testis  ve  vücut  ağırlığını  azalttığı,  testiste seminifer tübüllerde  ve tübül  hücrelerinde hasara  yol  açtığı, ayrıca  tübül  lümenindekikuyruklu  sperm  sayısını  azalttığı  gözlendi.  Lityum  karbonat  ile  birlikte  verilen  E vitaminin ise testiste lityum karbonatın oluşturduğu hasarı azalttığı gözlendi.

Anahtar sözcükler: Lityum karbonat, E vitamini, rat, testis

Abstract:
Lithium  is  an  alkaline ion being  used  since 19th  century. Lithium  is  one  of  the 
first choice  agents  for  long-term  prophylaxis  and  the  treatment  of  acute episodes  of bipolar  disorders and its  therapeutic  index  is  extremely  narrow.  However,  ın  long periods  of  use, even  the therapeutic  doses, can  cause several side  effects in  various organs and systems including the reproductive system.Vitamin  E is  a  powerful  antioxidant preventing the  propagation  of free  radical damage  in  biological  membranes. In  this  study, 28  Sprague- Dawley  rats  were  used determine the  effects  of vitamin  E on  lithium  carbonate induced testicular damage  in rats. in the present study. Rats were divided into 4 groups as control, 100 mg/kg lithium carbonate, 100 mg/kg vitamin E, 100 mg/kg lithium carbonate +100 mg/kg vitamin E, with  7  adult  male  rats  in  each  group.  At  the  end  of administration period,  body  and testes weights were  measured  and  compared  to  each  other. Left  testes  were  put  into Bouin solution, right testes were put into 10% neutral formalin for tissue processing and blocked after the routine histological procedures. Serial sections at 3μm thickness were obtained from those paraffin blocks and microscopical examinations were performed on the testicular sections  after  staining by Hematoxyline  +  Eosine and  Periodic  AcidSchiff+ Hematoxyline.Results  of the present study indicated that, lithium carbonate causes reduction in 
the body  and  testes weights, damages the seminiferous  tubules  and tubular cells and  decreases the number of tailed sperms. However, it was observed that administration of vitamin E together with lithium carbonate might lead to reduction in damage the caused  by lithium carbonate  in testes.

Key words: Lithium carbonate, Vitamin E, rat, testis