Çocukların algıladıkları kabul veya reddinin okul başarı ve okul uyumu ile ilişkisi
The relationships between perceived parental acceptance rejection and school success and school adaptation
Yazar: NİLGÜN YENER
Danışman: PROF. DR. SEZEN ZEYTİNOĞLU
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Rohner'in Ebeveyn Kabul-Red Kuramı, çocukların ebeveynlerinden kabul algılamasının, onların psikolojik uyumlarını ve okul basanlarım olumlu yönde etkileyeceğini öngörmektedir. Bu kuram çerçevesinde dünyanın birçok ülkesinde yapılan çok sayıda araştırma, ebeveyn kabul-reddi ile psikolojik uyum arasında öngörülen bu ilişkiyi doğrulamıştır. Ebeveyn kabul-red değişkeni ile okul başarısı ilişkisini ele alan daha az sayıdaki araştırmada ise, algılanan anne ve baba kabulü ile kız ve erkek çocukların okul başarıları arasındaki ilişkiler konusunda çelişkili sonuçlara ulaşılmışta. Bu araştırmada, çocukların algıladıkları ebeveyn kabul-reddi ile psikolojik uyumun birbirleriyle, ve bu iki değişkenin okul başarısı ile ilişkileri, yaşlan 11 ile 15 arasında değişen 184 kız ve 169 erkek öğrenci üzerinde incelenmiştir. Kız ve erkek çocukların, annelerinden ve babalarından algıladıkları kabul düzeylerinin ve psikolojik uyum düzeylerinin bir hayli yüksek olduğu; ve bu iki değişken arasında, Rohner Kuramı ve onu sınayan arastama sonuçlan paralelinde, anlamlı bir ilişki bulunduğu saptanmıştır. Okul başarısı ile, hem algılanan anne-baba kabulü arasında hem de çocukların psikolojik uyumları arasında anlamlı ilişkiler bulunmuş; bu ilişkilerde cinsiyet ve yaş farklarının bulunmadığı görülmüştür. Sonuçlar, Türkiye'de ebeveyn- çocuk ilişkilerindeki değişmeler ve ebeveyn kabulünün çocukların okul basanlarına katkılan açısından tartışılmışta. 91

Abstract:
Rohner's Parental Acceptance Rejection Theory predicts positive relationships between perceived parental acceptance, children's psychological adaptation and school success. Many studies around the world have found evidence that supported the prediction of a positive relationship between perceived parental acceptance and psychological adaptation. However, fewer studies investigated the relationship between parental acceptance and school success; and there were some contradictions in their results related to the relationships between perceived maternal and paternal acceptance and school success of boys and girls. In the present study, we investigated the relationships between perceived parental acceptance-rejection, psychological adaptation and school success in a sample of 184 female and 169 male primary school students of ages 11-15. It was found that the sample had a high average of perceived parental acceptance and psychological adaptation. In parallel with Rohner's Theory and the studies that supported this theory, we also found a significant relationship between perceived parental acceptance and psychological adaptation. Also, significant relationships were found between between school success and perceived maternal and paternal acceptance, and between school success and psychological adaptation, and no sex and age differences were found in these relationships. The findings were discussed with respect to changing parent-child relationships in Turkey and the contribution of parental acceptance to children's school success. 92