Örgütsel dayanıklılık kapasitesi, yeşil yenilik, algılanan yeşil örgütsel davranış, çevresel belirsizlik ve sürdürülebilirlik performansı arasındaki ilişkiler
The relationships among organizational resilience capacity, green innovation, perceived green organizational behavior, environmental uncertainty, sustainability performance
Yazar: ŞERİFE KUZGUN
Danışman: DOÇ. DR. EBRU GÖZÜKARA
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Dayanıklılık = Endurance ; Eko inovasyon = Eco innovation ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Yeşil süreç = Green process ; Yeşil ürün = Green product ; Çevresel türbülans = Environmental turbulence ; Çevresel vatandaşlık = Environmental citizenship ; Örgütsel davranış = Organizational behavior ; Örgütsel dirençlilik = Organizational resilience ; İstanbul Sanayi Odası = İstanbul Chamber of Industry

Özet:
Firmaların sürdürülebilirlik performansı onların varlıklarını devam ettirebilmelerinin yanı sıra gezegenin makro boyuttaki sorunları aşabilmesi, gelecek kuşaklara yaşanabilir bir dünya için de kilit bir rol oynamaktadır. Özellikle 1970 ve sonrasındaki yıllar, dünya genelinde politikalarda yaşanan değişimler, artan rekabet ile insan, çevre, kalkınma ve ekonomi konularının dengeli yönetilmesi üzerinde tartışmaların hız kazandığı yıllardır. Zor koşullar altında bazı örgütlerin diğerlerinden daha güçlü olması, zorluklarla başa çıkabilme yetenekleri, daha önce yaşanan benzer zorluktaki olayların yeni olayları çözme becerilerine olan katkısı gibi konular artık daha sık irdelenmektedir. Bu çerçevede belirsizliklerin yoğun olduğu bu yeni düzende firmaların sürdürülebilirliği sağlayabilmelerinde; yeşil yenilik faaliyetlerinde bulunmaları, çevreci davranışlar göstermeleri, dayanıklılık kapasiteleri önem kazanmaktadır. Bu çalışma, literatürde daha önceki çalışmalarda araştırılmayan birkaç boşluğu doldurmaktadır. Çalışma ile örgütsel dayanıklılık kapasitesi ve algılanan yeşil örgütsel davranışın yeşil yenilik ve sürdürülebilirlik performansı üzerindeki etkisinin yanı sıra yeşil yeniliğin sürdürülebilirlik performansı üzerideki etkisi araştırılmıştır. Ayrıca yeşil yeniliğin sürdürülebilirlik performansı ile olan ilişkisinde ve örgütsel dayanıklılık kapasitesinin yeşil yenilik ile olan ilişkisinde çevresel belirsizliğin moderatör etkisi incelenmiştir.
Araştırma 2020 yılı Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu (İSO 500 ve İSO İkinci 500) listesinde yer alan firmalarda çalışan yöneticilerin katılımıyla ve anket yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Nihai örneklem 430 yöneticiyi içermektedir. Verilerin analizinde SPSS 26 ve AMOS 24 yazılım programları kullanılmıştır. Araştırma ile i) örgütsel dayanıklılık kapasitesinin yeşil yeniliği pozitif bir şekilde etkilediği, ii) algılanan yeşil örgütsel davranışın yeşil yeniliği pozitif bir şekilde etkilediği, iii) yeşil yeniliğin sürdürülebilirlik performansını pozitif bir şekilde etkilediği, iv) örgütsel dayanıklılık kapasitesinin sürdürülebilirlik performansını pozitif bir şekilde etkilediği, v) algılanan yeşil örgütsel davranışın sürdürülebilirlik performansını pozitif bir şekilde etkilediği, vi) çevresel belirsizliğin yeşil yenilik ile sürdürülebilirlik performansı arasındaki ilişkide moderatör değişken etkisine sahip olduğu ve vii)  çevresel belirsizliğin örgütsel dayanıklılık kapasitesi ile yeşil yenilik arasındaki ilişkide moderatör değişken etkisinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Örgütsel Dayanıklılık Kapasitesi, Yeşil Yenilik, Algılanan Yeşil Örgütsel Davranış, Çevresel Belirsizlik, Sürdürülebilirlik Performansı, İSO 500.

Abstract:
Sustainability performance of companies plays a key role for their survival as well as the planet's ability to overcome macro-level problems, for a livable world for future generations. In particular, the 1970s and the following years were the years in which the debates on the changes in policies around the world, increasing competition and the balanced management of human, environment, development and economy issues gained momentum. Issues such as the fact that some organizations are stronger than others under difficult conditions, their ability to cope with difficulties, and the contribution of previous similarly difficult events to their ability to solve new events are now being examined more frequently green innovation activities, showing environmental behavior, and resilience capacities are gaining importance. This study fills several gaps in the literature that have not been explored in previous studies. In the study, the effect of organizational resilience capacity and perceived green organizational behavior on green innovation and sustainability performance, as well as the effect of green innovation on sustainability performance were investigated. In addition, the moderator effect of environmental uncertainty on the relationship of green innovation with sustainability performance and organizational resilience capacity with green innovation has been examined.
The research is has been carried out with the participation of the managers working in the companies in the list of ICI Turkey's Top 500 Industrial Enterprises (ICI 500 and Second ICI 500)-2020 using survey method. The final sample includes 430 managers. SPSS 26 and AMOS 24 software programs have been used in the analysis of the data. With the research, i) organizational resilience capacity positively affects green innovation, ii) perceived green organizational behavior positively affects green innovation, iii) green innovation positively affects sustainability performance, iv) organizational resilience capacity affects sustainability performance positively, v) perceived green organizational behavior positively affects sustainability performance, vi) in the relationship between green innovation and sustainability performance, environmental uncertainty acts as moderating variable and vii) in the relationship between organizational resilience capacity and green innovation, environmental uncertainty not acts as moderating variable.

Keywords: Organizational Resilience Capacity, Green Innovation, Perceived Green Organizational Behavior, Environmental Uncertainty, Sustainability Performance, ICI 500.