Çocukluk dönemi Örselenme Yaşantıları Ölçeği kısa formunun Türkçe'ye uyarlanması
The adaptation of the brief screening version of childhood trauma questionnaire into Turkish
Yazar: SİNEM KAYA
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE REZAN ÇEÇEN EROĞUL
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Çocuk istismarı = Child abuse ; Çocukluk çağı travmaları = Childhood traumas ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmanın amacı Bernstein ve arkadaşları (2004) tarafından geliştirilmiş olan Çocukluk Dönemi Örselenme Yaşantıları Ölçeği Kısa Formu'nun (Childhood Trauma Questionnaire Short Form) Türk kültüründe klinik olmayan genç yitişkin popülasyon üzerinde uygulanabilirliğini araştırmak ve psikometrik (geçerlik ve güvenirlik) özelliklerini saptamaktır. Bu çalışma, 2012-2013 Eğitim Öğretim yılı bahar döneminde Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nde farklı bölümlerde öğrenim görmekte olan 306 öğrenci ile yürütülmüştür.

Araştırmanın amaçları doğrultusunda, ölçeğin geçerliğini incelemek için üç farklı yöntem izlenmiştir. İlk olarak ölçeğin maddelerinin ayırt ediciliği madde analizi ile değerlendirilmiştir. Bu analizden elde edilen bulgulara göre, ÇÖYÖ-KF'de yer alan 28 maddenin benzer durumları örneklediği ve ölçeğin içtutarlılığının göreli olarak orta düzeyde olduğu sonucuna varılmıştır. Geçerlik çalışmaları kapsamında ikinci olarak yapı geçerliği çalışmaları yapılmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi, Bernstein ve ark. (2004) 'nın çalışması ile tutarlı bir şekilde beş faktörlü yapının doğrulandığını göstermiştir. Standardize edilmiş faktör yükleri beklendiği şekilde fiziksel istismar, fiziksel ihmal, duygusal istismar, duygusal ihmal ve cinsel istismardır. Elde edilen verilerin geçerliğini sınamak amacıyla son olarak ölçüt bağıntılı geçerlik yöntemi kullanılmıştır. Benzer ve farklı ölçekler geçerliğinin incelenmesi amacıyla ÇÖYÖ-KF ile Beck Depresyon Envanteri, Sürekli Kaygı Envanteri ve Rosenberg Benlik Saygısı Envanteri arasındaki ilişki incelenmiştir. Elde edilen puanlar arasındaki ilişkilerin beklenen yönde ve anlamlı olduğu saptanmıştır (r=.43; p<0.05, r= .46; p<0.01, r= -.41; p<0.01).

Ölçeğin güvenirliğini sınamak için ise iki farklı yöntemden yararlanılmıştır. İlk olarak, ÇÖYÖ-KF'nin Türkçe formundan elde edilen puanlar üzerinden iç tutarlık katsayısı hesaplanmış ve bu katsayıların yüksek düzeyde çıkması ölçeğin güvenilir olduğunu ortaya koymuştur. ÇÖYÖ-KF'nin güvenirliğini sınamak amacıyla ikinci olarak, test tekrar test yöntemi kullanılmış ve çalışma grubunun bir kısmına üç hafta ara tekrarlanan uygulamalar yapılmıştır. Elde edilen toplam puanlar arasındaki ilişki pozitif yönde ve anlamlı bulunmuştur (r= -.78; p<0.01).

Sonuç olarak ortaya konulan bulgular neticesinde, uyarlama çalışması yapılan ÇÖYÖ-KF'nin klinik olmayan genç yetişkin popülasyon üzerinde geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu söylemek mümkündür.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the applicability of Childhood Trauma Questionnaire Short Form among Turkish young adult community sample and determine the psychometric properties (validity and reliability) of this scale. This study was conducted with 306 students attending different departments in Mugla Sitki Kocman University, Faculty of Education in the spring semester of academic year of 2013-2014.

Within the aim of the study, three different methods were set down in order to investigate the validity of the scale. First of all, in order to get evidences about the construct validity of the scale, item analysis was conducted. The results of item analysis showed that all 28 items of CTQ-SF Turkish version examines similar situations and internal consistency of the scale is middle degree. In order to get evidences about the construct validity, confirmatory factor analysis was conducted. The fit statistics obtained from factor analysis showed that original form's five-factor structure had been confirmed. Standardized factor loadings on the predicted five factors were phsical abuse, phsical neglect, emotional abuse, emotional neglect and sexual abuse. Another way to test validity of the scale were convergent and divergent validity method. According the results, CTQ-SF was examined using Pearson's correlations with self report measures of Beck Depression Inventory, Anxiety Inventory and Rosenberg Self Esteem Inventory. All correlation were significant in the expected direction (r=.43; p<0.05, r= .46; p<0.01, r= -.41; p<0.01). 

On the other side, two different methods were set down in order to investigate the reliability of the scale. First of all, internal consistency was calculated using the total community sample's CTQ-SF score. Cronbach's alpha coefficient for the total scale was high. Secondly, test-retest reliability was demonstrated using a subsample of participants who were reassesed three weeks after the initial administration of the questionnaire. The test-retest correlation coefficent for the total score were significant in the positive direction (r= -.78; p<0.01).

As a result of the study, the Turkish version of CTQ-SF has good validity and reliability for young adult community sample.