Tokat il merkezinde kırım kongo kanamalı ateşi (KKKA) ön tanısıyla hastanede yatan hastaların, KKKA hastalığı hakkında bilgi düzeyi
The information of the patients initial diagnosed with crimean congo hemorrhagic fever (CCHF) about cchf in the province of tokat
Yazar: FATMA GÖK KAZAN
Danışman: PROF. DR. ERGÜN HALDUN SÜMER
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Hasta eğitimi = Patient education ; Hastalar = Patients ; Hemorajik ateş-Kırım = Hemorrhagic fever-Crimean ; Korunma = Protection ; Kırım Kongo kanamalı ateşi hastalığı =   ; Tokat = Tokat

Özet:
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığı; ateş, yaygın vücut ağrısı, deri, mukoza ve iç organlarda kanamalar ile seyreden Bunyaviridae ailesine bağlı Nairovirus soyundan olan virüslerin meydana getirdiği zoonotik viral bir hastalıktır.  Hastalığa özgü tedavi günümüzde mevcut değildir. Hastalıktan korunmada kişisel korunma yöntemleri önemlidir. Halk, hastalık hakkında bilinçlendirilerek hastalıktan korunma sağlanabilir.
Tokat ilinde KKKA hastalığı ön tanısıyla hastanede yatan hastaların hastalık hakkında bilgi düzeyini ölçmek amacıyla 01.04.2013 - 31.09.2013 tarihleri arasında Tokat Devlet Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği'nde yatan hastalara yüz yüze anket formu uygulanarak araştırma yapılmıştır. Tanımlayıcı nitelikteki bu araştırmada örneklem seçimine gidilmemiş olup araştırmanın uygulanmasını kabul eden ve doktor tarafından kabul izni verilen KKKA ön tanısıyla yatan hastalar araştırma kapsamına alınmıştır. Araştırmaya 159 hasta katılmıştır. Araştırmacı tarafından oluşturulan 35 soruluk anket formu bu hastalara uygulanmıştır. Araştırma verileri Parametrik test varsayımları karşılandığında iki kategorili bağımsız değişkenler için t-testi kullanılmıştır. Parametrik test varsayımları karşılanmadığında Mann-Whitney U testi ve Kruskall Wallis H testi kullanılmıştır. Katılımcıların kişisel özellikleri ve sorulara verilen yanıtlar frekans ve yüzdelerle betimlenmiştir. İstatiksel olarak p<0.05 anlamlı olarak kabul edilmiştir.
 Hastaların sosyo-demografik özelliklerine göre dağılımları incelendiğinde, hastaların %39'unun 45-65 yaş aralığında, %56'sının erkek olduğu, %51,6'sının ilköğretim mezunu, %73'ünün çiftçi,  %69,8'i köyde yaşadığı saptanmıştır. 
Hastaların %52,8'i KKKA hastalığının bulaşıcı olduğunu, %48,4'ü hastalıktan nasıl korunulduğunu bilmediğini ve %95,6'sı KKKA hastalığından korunmada kişisel korunma yöntemlerinin önemli olduğunu ifade etmiştir.
Hastaların bilgi düzeyleri 100 tam puan üzerinden değerlendirilmiştir. Minumum 20 puan (%0,6), maksimum 92 puan (%2,5) alınmıştır. %13,2'si ise 68 puan almıştır ve yoğunluk bu dilimdedir. Hastaların bilgi düzeyi puan ortalaması 64,39±14,93'dür. Hastaların %52,2'si KKKA hastalığı hakkında daha önce eğitim almıştır ve %97,5'i KKKA hastalığının adını daha önce duymuştur.
Bilgi puanları sosyo-demografik özelliklere göre karşılaştırılmıştır. Cinsiyetin, mesleğin ve yaşanılan yerin hastaların hastalık hakkındaki bilgi düzeyleri üzerinde anlamlı etkisi yoktur (p>0.05). 65 ve üstü yaş grubundaki hastaların hastalık hakkındaki bilgi düzeyleri diğer yaş gruplarından anlamlı olarak düşüktür (p<0.05). Üniversite mezunu olan hastaların okuryazar olmayan hastalara göre hastalık hakkında bilgi düzeylerinin yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05).
Araştırma sonuçlarına göre araştırma grubunun bilgi düzeyi yetersizdir. Hastaların eğitim düzeyi arttıkça, hastalık hakkında bilgi düzeyinin de arttığı gözlemlenmektedir. Risk grubu mesleklerin özellikle eğitim alması gerekmektedir. Kene tutunmasının endemik olduğu yerlerde KKKA hastalığı hakkında eğitimlerin tüm halka ulaşılarak verilmesi önemlidir.

Anahtar Kelimeler: Bilgi düzeyi, eğitim, hasta, KKKA, korunma.

Abstract:
Crimean-Congo Haemorrhagic Fever (CCHF) is a zoonotic viral disease caused by the viruses descending from Nairovirus in the family Bunyaviridae, shows flu-like symptoms such as fever and widespread pain and causes bleeding in the skin, mucous and internal organs. CCHF is an incurable disease and personal protection methods are important to prevent the disease. People can be informed about the disease for the protection from it. 
A study was conducted with the patients diagnosed with CCHF in the infectious disease clinic of Tokat State Hospital through face to face surveys in order to measure the level of information of these patients about the disease between 01.04.2013 - 31.09.2013. This descriptive study didn't include sample selection and was only conducted with the patients diagnosed with CCHF who accepted to participate in the survey with doctor's permission. A total of 159 patients participated in the study and the 35-question survey created by researchers was implemented with the patients.T-test was used for two categorical independent variable because the research data provided the requirements of the parametric test assumptions.Mann-Whitney U test and Kruskal Wallis H test were used for unsuccessful parametric test assumptions.The personel characteristics of the participants and the answers to the questions were described with frequency and percentages.Statistically p<0.05 was accepted as significant.
When the patients' socio-demographic conditions are analyzed, it is detected that 39% of them  are in the 45-60 age range, 56% of them  are male, 51.6 % of them  are have from primary school level, 73% of them are farmer and 69.8% of them  live in a village.
52.8%  of the patients stated that the disease is infectious, 48.4% of the patients  expressed that they didn't know how to protect from the disease and 95.6% of them  pointed out that personal protection methods are important to prevent from the disease.
The information level of the patients about the disease was evaluated over 100 points. The minimum point is 20 (0.6 %) and the maximum point is 92 (2.5%). 13.2% of the patients get 68 points and this is the widest point range. The average point of the patients regarding to information level about the disease is 64,39±14,93. 52.2 % of the patients  have been informed about CCHF before and 97.5% of the patients  have heard of CCHF before.
When the points of the patients are compared witht their socio-demographic status, it is found  that gender, occupation and the place of residence have no effect on the level of information of  patients about the disease (p > 0.05). The knowledge level of patients in the age group of 65 and over is significantly lower than other age groups (p <0.05 ). It is determined that patients with a bachelor's degree have higher level of information about the disease compared to the illiterate patients. (p <0.05)
According to the survey results, the level of information of the group that participated in the study is inadequate. It is observed that the more the level of education of the patients increases, the more the level of information about the disease increases. The people from the occupations under risk should particularly be informed and even trained about the disease. It is highly important to inform and train all people about CCHF in the regions where tick bites are often seen.

Anahtar Kelimeler: Bilgi düzeyi, eğitim, hasta, KKKA, korunma.