Nöro-behçet hastalarının klinik ve laboratuvar özelliklerinin analizi
Analysis of clinical and laboratory features of patients with neuro-behçet's disease
Yazar: AHMED SERKAN EMEKLİ
Danışman: PROF. DR. MURAT KÜRTÜNCÜ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Behçet sendromu = Behcet syndrome ; Nörolojik hastalıklar = Neurological diseases ; Olasılık dağılımları = Probability distributions ; Paterji testi = Pathergy test ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Tez tanıtımı: Emekli AS, Nöro-Behçet Hastalarının Klinik ve Laboratuvar Özelliklerinin Analizi. İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı, Tıpta Uzmanlık Tezi, İstanbul, 2020.
Giriş ve Amaç: Behçet hastalığı (BH), multisistemik tutulumu olan inflamatuar bir hastalıktır. BH'nin en yıkıcı ve özürlülüğe sebep olan tutulumlarından birisi nörolojik tutulumdur. Büyük serilerde, parenkimal lezyonların sıklıkla mezodiensefalik bölge ve beyinsapında yerleştiği bildirilmiştir. Literatürde, günümüze kadar parenkimal lezyonların olasılık haritalamasıyla ilgili çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmada, beyin parenkimindeki lezyonların daha kesin bir şekilde etkilediği bölgeler ve olasılıklarının sunulması ile bunun hastaların klinik ve laboratuvar özellikleriyle olan ilişkisinin ortaya konulması amaçlandı.
Yöntem: Çalışmamıza, Parenkimal Nöro-Behçet Hastalığı (p-NBH) tanısı olan 55 hastanın 66 adet atak sırasında çekilmiş manyetik rezonans görüntülemeleri (MRG) dahil edildi. Lezyonların tespiti için T2 ağırlıklı aksiyel kesitler kullanıldı ve lezyonlar bilgisayar yardımlı dizayn yazılımı aracılığıyla dijitalize edildi. Lezyon sınırları poligonlar olarak belirlendi ve yüksek çözünürlüklü verilere dönüştürüldü. Dijitalize lezyonlar International Brain Mapping 152 beyin atlasına taşındı. Keşisen sınırların belirlenmesi için alan analizi uygulandı. Lezyon olasılık haritaları hastalığın klinik ve laboratuvar alt gruplarına göre elde edildi. Alt gruplar arasındaki farkların çarpıcı bir şekilde ortaya konulması için lezyon olasılık dağılım fark haritaları, oluşturuldu. İstatistiksel anlamlı farkın saptandığı anatomik bölgeler belirlendi. Ayrıca, hastaların klinik ve laboratuvar özellikleri ortaya konuldu.
Bulgular: Haritaların oluşturulması için p-NBH tanısı olan 55 hastanın 66 adet atak sırasındaki manyetik rezonans görüntüleme incelemeleri kullanıldı. Geç başlangıçlı hastalığın, progresif seyir ve ciddi özürlülük ile ilişkili olduğu saptandı. İlk atak sırasında ortaya çıkan yüksek özürlülüğün, progresif seyri gösterebileceği belirlendi. Lezyon topografisine bakıldığında, en çok etkilenen bölgenin rostral pons, mezensefalon ve diensefalik bölge olduğu saptandı. Kadınlarda beyin sapının (p<0,01), geç başlangıçlı hastalıkta kortikospinal yolak ile beyin sapının anlamlı derecede daha fazla etkilendiği saptandı (p<0,01). Progresif seyir ve takip süresi sonundaki ciddi özürlülüğün, akut ataklar sırasındaki kortikospinal yolak lezyonları ile ilişkili olduğu görüldü (p<0,01). Paterji testi pozitif olan hastalarda sağ hemisferin, paterji testi negatif olan hastalarda ise sol hemisferin daha fazla etkilendiği saptandı (p<0,01). Siklosporin kullanımı sonrasında ortaya çıkan lezyonları hemisferik ak madde gibi atipik bölgelerde yerleştiği gözlendi.
Tartışma: Nöro-Behçet Hastalığıyla (NBH) ilgili yayınlanmış çalışmalarda, lezyonlar kaba anatomik bölgelere göre sınıflandırılmıştır. Çalışmamız, p-NBH alt gruplarındaki tutulumları ve lezyon lokalizasyonlarını daha kesin bir şekilde ortaya koymaktadır. Ayrıca, hastaların klinik ve laboratuvar özellikleri ile lezyon dağılımı açısından karşılaştırma da yapılmıştır. Lezyon olasılık haritalamasının yapılmasını sağlayan yeni geliştirdiğimiz bu yöntem, kodlama gerektirmeyen basit ve hızlı bir yöntem olarak birçok farklı nörolojik hastalıkta kullanım alanı bulabilir.

Abstract:
Dissertation Information: Emekli AS, Analysis of Clinic and Laboratory Features of Patients with Neuro-Behçet's Disease. Istanbul University Istanbul Faculty of Medicine, Department of Neurology, Neurology Dissertation, Istanbul, 2020.
Introduction and Objective: Behçet's disease (BD) is an inflammatory disorder with multisystemic involvement. Neuro-Behçet's disease (NBD) is the most disabling involvement of BD. In NBD, parenchymal lesions tend to occur in the mesodiencephalic region and brainstem, as reported in large series of NBD. In this study, we aimed to map the probability of parenchymal lesions to present more accurate localization of affected structures within the brain parenchyma and its relationship with the clinical and laboratory features of these patients.
Method: We included 66 non-standardized acute MRIs of 55 patients with parenchymal NBD (p-NBD). T2-weighted axial images were used to detect the lesions and digitalized by CAD software. Boundaries of lesions were determined as polygons and converted into high definition raster datasets. Digitalized lesions are transferred into the International Consortium of Brain Mapping 152 brain template. Spatial analyses were performed to sum up intersected boundaries. Lesion probability maps were obtained according to clinical and laboratory subgroups. Subtraction maps were created to exhibit the differences explicitly. Statistically significant anatomical locations were determined. Besides, the clinical and laboratory features of the patients were correlated with the lesion locations.
Findings: A total of 66 MRIs of 55 patients were used to generate probability maps. We found that late-onset disease was associated with progressive and severe disease. Higher disability scores in the first attack predicted progressive disease course. Based on the lesion topography, the most frequently affected parenchymal structures were rostral pons, mesencephalon, and diencephalic region. Interestingly, the brainstem was more commonly affected in females (p<0.01). In the late-onset disease, lesions were localized in the corticospinal tracts and caudal brainstem (p<0.01). Progressive disease and severe disability at the end of the follow up period was associated with corticospinal tract lesions during relapses (p<0.01). Patients with positive pathergy test were more likely to be affected in the right hemisphere (p<0.01). Cyclosporin induced lesions tend to be in atypical locations such as hemispheric white matter.
Discussion: In the published studies on NBD, lesions were localized according to rough anatomical regions. Our study provides accurate localization of lesions with objective visual maps and structural involvement of NBD subgroups. Besides, our study investigated the relationship of the clinical and laboratory features with lesion locations. This novel technique for lesion probability mapping is simple, fast and does not require any coding.