Ebeveynini kaybetmiş ergenlerin yas düzeyleri ile öz-anlayış arasındaki ilişkinin incelenmesi
The investigation of relationship between mourning reactions and self-compassion among adolescents after parental loss
Yazar: AZMİ ÇAĞLAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BESRA TAŞ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ebeveyn kaybı = Parental loss ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Yas = Mourning ; Ölüm = Death ; Öz duyarlılık = Self compassion

Özet:
Bu araştırmada ebeveynini kaybetmiş ergenlerde yas düzeyleri ve öz-anlayış arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma lise son sınıfta öğrenim görmekte olan 143'ü erkek 107'si kız olmak üzere toplam 250 ergen ile gerçekleştirilmiştir. Ergenlerin yas düzeylerine ilişkin veriler Yas Ölçeği, öz-anlayış düzeylerinin belirlenmesinde Öz-Anlayış Ölçeği ve kişisel özelliklere ilişkin veriler araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu kullanılarak elde edilmiştir. Ebeveynini kaybetmiş ergenlerin yas düzeyleri ile öz-anlayışları arasındaki ilişkinin analizinde Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı Tekniğinden yararlanılmıştır. Yas düzeyleri ve öz-anlayış düzeyleri puan ortalamalarının cinsiyet, not ortalaması, devam edilen alan, devam edilen okul türü, ailenin aylık geliri, kardeş sayısı, kaybedilen ebeveyn, ebeveyn kaybından sonra geçen süre, ebeveyn kaybı yaşandığındaki yaş, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, ergenin yetiştirilme eğitim tutumu değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığı tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ile test edilmiş, farklılaşma gözlenen durumlarda farklılaşmanın kaynağının belirlenmesi için Post-Hoc testi yapılmıştır. Ayrıca yas toplam puanı ile yas ölçeği fiziksel, duygusal, bilişsel ve davranışsal alt boyutlarının öz-anlayış ile anlamlı düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığını regresyon analizi ile test edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre ebeveynini kaybetmiş ergenlerin yas düzeyleri ile öz-anlayış arasında negatif yönde anlamlı ilişkilerin var olduğu bulunmuştur. Ayrıca kızların erkeklere oranla yas düzeylerinin yüksek olduğu, annesini kaybeden ergenlerin babasını kaybedenlere oranla yas düzeylerinin daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of the study was to investigate the relationship between mourning reactions and self-compassion among adolescents after parental loss. Participants of the research were 12th grade high school students .Participants were made up of totally 250 adolescents of which 107 were girls and 143 boys. In order to determine mourning reactions of  the adolescents Mourning Questionnaire Scale, for the self compassion Self-compassion Scale, for personal characteristics  "Personal Information Form" prepared by researcher were used. For the statistical analysis, Pearson Moments Multiplier Correlation Coefficient was used for the relationship between mourning reactions and self-compassion among adolescents. One way Anova was employed in order to determine if mourning reactions and self-compassion mean scores differentiate with respect to gender, general point average, program type, types of high school, perceived economic income, siblings number, loss of a mother or father, elapsed time after parental loss, age of parental loss, parental education level, and perceived parental attitude variables. Hoc test was used as a further analysis to determine the source of differentiation. Also, regression analysis was used for total mourning reactions score's subdimensions in terms of physical, emotional, cognitive and behavioral differentiate with respect to self compassion. According to the results, there was statistically significant negative relationships between mourning reactions and self-compassion among adolescents after parental loss. Also, girls mourning reactions scores are higher than boys, losing a mother has a worse effect than losing a father.