Domateste erken yanıklık etmeni Alternaria solani (Ell. & Mart.) L.R. Jones and Gout'un biyolojik mücadele imkanlarının araştırılması
The investigation of biological control possibility of tomato early blight Alternaria solani (Ell. & Mart.) L.R. Jones and Gout
Yazar: ESRA ÇAMLICA
Danışman: PROF. DR. RECEP KOTAN ; YRD. DOÇ. DR. ELİF TOZLU ; YRD. DOÇ. DR. SERKAN ÖRTÜCÜ
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Fitopatoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Alternaria solani = Alternaria solani ; Biyolojik mücadele = Biological control ; Domates = Tomato ; Erken yanıklık hastalığı = Early blight disease

Özet:
Domates fidelerinde önemli verim kayıplarına neden olan erken yanıklık etmeni Alternaria solani (Ell. & Mart.) L.R. Jones and Grout toprakta uzun süre canlı kalabilmesi ve geniş konukçu çevresine sahip olmasından dolayı rotasyonla kontrolü zor olan bir etmendir. Bitki hastalıkları ile mücadelede kullanılan kimyasal ilaçların ise çevre, insan ve hayvan sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri, dayanıklılık ve kalıntı probleminin ortaya çıkmasına ilişkin kaygılar, bilim adamlarını kimyasal mücadeleye alternatif yeni, daha ekonomik ve etkin mücadele yöntemleri keşfetme arayışına itmiştir. Bu bağlamda akla gelen yaklaşımlardan birisi de mikrobiyal biyoajanların hastalık ve zararlıların kontrolünde kullanılmasıdır.Bu nedenle, patojene karşı biyolojik mücadele ajanlarının belirlenerek etkin kullanımının sağlanması oldukça önemlidir. Bu çalışmada; domates fidelerinde hastalık yapan erken yanıklık hastalığına karşı biyolojik mücadele ajanı olabilecek fungus ve bakteri izolatları belirlenmiştir. Çalışmada daha önce yapılan farklı çalışmalarda; yabani ve kültür bitkilerinin toprak altı veya toprak üstü aksamlarından izole edilerek, Microbial Identification System (MIS)'ine göre tanılanmış olan (3 adedi Bacillus subtilis, 1 adedi B. pumilus, 1 adedi Pseudomonas fluorescens, 2 adedi Pantoea agglomerans, 2 adedi B. megaterium, 1 adedi B. cereus, 1 adedi Paenibacillus polymxa, 1 adedi B. sphaericus, 1 adet B. thuringiensis türlerine ait izolatlar) toplam 13 adet biyoajan bakteri ve yine daha önce yapılan çalışmalarda etkililiği farklı bitki patojenlerine test edilerek moleküler sistemde tanılanmış olan Tricoderma harzianum türüne ait toplam 2 fungus izolatı kullanılmıştır. Bu bakterilerin ve fungusların patojene karşı etkililiği in vitro şartlarda test edilmiş ve en etkili sonuç veren 6 bakteri ve 1 fungus izolatının etkililiği in vivo şartlarda da belirlenmiştir. Bu amaçla 3 tekerrürlü olarak kurulan saksı denemelerinde 3'er saksıya sadece patojen fungus izolatı, 3'er saksıya sadece biyoajan bakteri ve biyoajan fungus izolatı ve 3'er saksıya da patojen fungus ve biyoajan bakteri ve biyoajan fungus izolatı birlikte uygulanmıştır. Yapılan çalışmanın sonucunda B. amyloliquefaciens türüne ait 2 izolatın ve T. harzianum'un 1 izolatının Alternaria solani'ye karşı mücadelede in vivo şartlardada etkili olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca T. harzianum izolatının bitki gelişimi üzerinde olumlu etki yaptığı da belirlenmiştir. Sonuç olarak; en etkili bulunan 2 bakteri ve 1 fungus izolatının domates yetiştiriciliğinde A. solani' nin kontrolünde biyokontrol ajanı olarak kullanılabileceği belirlenmiştir.

Abstract:
Early blight Alternaria solani (Ell. & Mart.) L.R. Jones and Grout.causing important yield losses in tomato field is a difficult to be controlled by rotation as it can survive for a long time in the soil and it has wide host environment. Concerns about the adverse effects of environment, human and animal health, the endurance and the problem of residuals on chemical used in the controling against plant diseases have prompted scientists to seek new, more economical and effective ways of alternative methods to chemical control. One approach that comes to mind in this context is the use of microbial bioassays to control diseases and pests. For this reason, it is very vital to decide the biological controling agents against the pathogen and to offer effective uses. This study tries to determine of fungus and bacterial isolates that can be as biological control agents against. This study used the data in the previous studies; a total of 13 bioassay bacteria identified according to the Microbial Identification System (MIS), isolated from underground or overland parts of wild and cultivated plants, and also tested for effectiveness in previously conducted studies on different plant pathogens and detected in the molecular system a total of 2 isolates of Trichoderma harzianum were used. The effectiveness of these bacteria and fungi against pathogens has been tested in vitro conditions and the effectiveness of 6 most effective bacteria and 1 fungus is determined in vivo conditions. For this purpose, 3 potted plants were constructed with 3 repetitions, 3 pots were isolated only as pathogenic fungus isolate, 3 pots were only bioassay bacteria and bioassay fungus isolates and 3 pots were pathogenic fungus and bioassay bacteria and bioassay fungus isolate. As a result of the study, 2 isolates belonging to the Bacillus amyloliquefaciens strain and 1 isolate of T. harzianum has been found effective against A. solani in vivo. It has also been determined that T. harzianum isolate has a positive effect on plant growth. As a result; it is identified that the application of 2 bacteria, 1 fungus isolate, which is most effective, can be used as a biocontrol agent in the control of A. solani in tomato production.