Türkiye denizlerinde bulunan Çin şapkası (Patella caerulea Linnaeus, 1758) populasyonlarının incelenmesi
Genetic analyse of the mediterranean limpet (Patella caeruleaLlinnaeus, 1758) populations on the Turkish seas
Yazar: MEHMET GÜNGÖR
Danışman: PROF. DR. CEMAL TURAN
Mustafa Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışmada Türkiye Denizleri'nde bulunan Çin Şapkası (Patella caerulea Linnaeus, 1758 ) populasyonlarının genetik yapısı mtDNA PCR-RFLP yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada kullanılan örnekler Karadeniz (Şile), Marmara Denizi (Adalar), Ege Denizi (İzmir Körfezi) ve Akdeniz'den (Antalya Körfezi ve İskenderun Körfezi) temin edilmiştir.MtDNA'nın 16S rRNA geni PCR yöntemi ile çoğaltılarak 4 restrilsiyon enzimi (Csp6I, BsurI (HaeIII), Hin6I (HhaI), AluI) ile kesilmiştir. RFPL sonucunda 8 haplotip saptanmıştır. Populasyonlar arasında azda olsa haplotip paylaşımının olduğu tespit edilmiştir. Haplotipler arasında evrimsel uzaklık değerine bakıldığında en fazla uzaklık değerinin 0.024528 olduğu ve Ege Denizi ( İzmir Körfezi) populasyonunda 7, Akdeniz (Antalya Körfezi) populasyonunda 25 birey tespit edilen AABB genotipi ile Karadeniz (Şile) populasyonunda 10 ve Marmara Denizi (Adalar) populasyonunda 5 birey tespit edilen BAAA genotipidir.Populasyon içi ortalama haplotip çeşitliliği 0.5971, genetik çeşitliliği 0.006760 olarak bulunmuştur. Populasyonlar arası ortalama genetik benzerlik değeri 0.012150, ortalama genetik farklılık değeri ise 0.005390 olarak bulunmuştur.Populasyonlar arasındaki genetik farklılık değerlerine göre, en yüksek değer Karadeniz (Şile) ve Akdeniz (Antalya körfezi) populasyonları için (0.012867) bulunurken; en düşük değer ise Ege Denizi (İzmir Körfezi) ve Akdeniz (Antalya Körfezi) populasyonları arasında (0.000960) gözlenmiştir. Monte-Carlo (X2) ikili Karşılaştırma Analizi sonucu bütün populasyonlar arasında önemli derecede genetik farklılıklar olduğu belirlenmiştir (P<0.001). UPGMA soy ağacında Akdeniz (Antalya Körfezi) ve Ege Denizi (İzmir Körfezi) populasyonlarının birbirlerine en yakın taksonomik ilişkiyi gösterdiği ve Karadeniz (Şile) populasyonunun da bu populasyonlara en uzak taksonomik ilişkiyi gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, the genetic structure of Mediterranean limpet (Patella caerulea) populations from Turkish Seas were analysed with mtDNA PCR-RFLP method. Samples were collected from Black Sea (Şile), Marmara Sea (Adalar), Aegean Sea (Izmir Bay), Mediterraean Sea (Iskenderun Bay and Antalya Bay).The complete 16S rRNA gene of mtDNA amplified by PCR were digested with four restriction enzymes, Csp6I, BsurI (HaeIII), Hin6I (HhaI),AluI. As a result, a total of eight haplotypes were detected from 150 individuals. Haplotypes sharing was observed among populations. The highest evolutionary distance was observed between the AABB and BAAA Haplotypes. AABB haplotype detected in the Izmir Bay sample (Aegean Sea) and Antalya Bay sample (Mediterranean Sea) populations respectively. BAAA haplotype detected in the Black Sea and Marmara Sea populations respectively.The average haplotype diversity and nucleotid diversity within populations were 0.5971 and 0.006760 respectively. The average nucleotid diversity and nucleotide divergence among to populations were 0.012150 and 0.005390 respectively.The highest genetic divergence was observed between Şile sample (Black Sea) and Antalya Bay sample) Mediterranean Sea) (0.012867), and the lowest genetic divergence was observed between Izmir Bay sample (Aegean Sea) and Antalya Bay Sample (Mediterranean Sea) (0.000960). In Monte Carlo (X2) pairwise comparisons highly significant differences between all populations (P<0.001) were observed. In UPGMA dendrogram, Antalya Bay sample (Mediterranean Sea) and İzmir Bay sample (Aegean Sea) samples clustered as a closest taxa and Şile sample (Black Sea) clustered as most divergent taxa.