Gilles Deleuze'un Henri Bergson yorumu üzerine bir değerlendirme
An evaluation on interpretation the Henri Bergson of Gilles Deleuze
Yazar: AYDIN ÇİÇEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERDAR SAYGILI
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Felsefe Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Bergson, Henri = Bergson, Henri ; Deleuze, Gilles = Deleuze, Gilles ; Evrim = Evolution ; Felsefe = Philosophy ; Felsefe tarihi = Philosophy history ; Hafıza =

Özet:
Gilles Deleuze felsefeye getirmiş olduğu yeni düşünme biçimiyle Batı felsefe geleneğini etkilemiştir. Bu etkinin sebebi onun özcü düşünme biçimine getirmiş olduğu eleştirilerdir. Deleuze açısından özcü düşünme biçimi eleştirilmesi gereken yapısal bir düşünmedir. Bu yapısal düşünme biçiminin yerine oluşa dayalı fark felsefesi getirilmelidir. Deleuze'e göre yapısal düşünme biçimini terk edip onun yerine oluşa dayalı bir düşünme biçimini getiren filozoflardan birisi Henri Bergson'dır. Bergson felsefesi özcü düşünme biçimine eleştiri oluşturduğu gibi Batı düşünme biçimine de eleştiri oluşturmaktadır. Bununla birlikte Deleuze'e göre Bergson aşkın bir varlık görüşü yerine içkin varlık görüşünü getirmiş filozoflardan birisidir. Bergson içkin varlık görüşüne bağlı olarak her şeyi evrene içkin biçimde açıklamaya çalışmıştır. Zira Bergson açısından evren dâhil tüm şeyler evrim ile oluşmuştur. Aynı zamanda Evren, evrim ile oluşurken aşkınsal bir yapıdan güç almamaktadır. Deleuze'e göre Bergson'da evren dâhil tüm şeyler sürenin farklılaşması sonucunda oluşmuştur. Bu farklılaşma dışsal olmadığı içsel farklılaşmadır. Bu çalışmada ortaya koymaya çalışılan düşüncelerden birisi Bergson'un süreye bağlı oluş düşüncesini savunmasıdır. Bu sebeple her iki filozofun üretmiş olduğu kavramlar öz oluşturmak yerine oluş içerisinde sürekli olarak yaratılmaktadır. Dolayısıyla Deleuze, Bergson'un kavramlarını oluşa bağlı bir biçimde açıklamaya ve anlamaya çalışmıştır.


Anahtar Kelimeler:Evrim, Sezgi, Süre, Hafıza, Virtüellik, Fark, Oluş, Bergson, Deleuze

Abstract:
AN EVALUATION ON INTERPRETATION THE HENRI BERGSON OF GILLES DELEUZE
Gilles Deleuze infleunced the tradition of western philosophy in his new way of thinking. The reason for his infleunce is the criticism that he brought to the way of essentialist thinking. For Deleuze, the fundamentalist way of thinking is a from of structural thinking that must be criticized. İnstead of this from of structural thinking, a philosophy of difference based on creation should be introduced. According to Deleuze, one of the philosophers who abandoned the way of constructive thinking and brought it into a thinking based way of thinking was Henri Bergson. Bergson philosophy criticizes the way of essentialist thinking and criticizes western thinking. However, according to Deleuze, Bergson is one of the philosophers who have brought the vision of the existence of an entity instead of a vision of love. Bergson tired to explain the whole thing internally to the universe depending on the vision of being. For Bergson, all things including the universe, were formed by evolution. At the same time, when the time universe is formed by evolution, it does not take power from a transcendental structure. According to Deleuze, all thing in Bergson including the universe were the result of differentiation of time. This differentiation is not external, but internal differentiation. One of the ideas in this study is that Bergson defends the idea of being dependent on time. Deleuze, Bergson on the other hand, is inspired by this idea and tries to put forward the idea of being connected to differentiation. For this reason, the concepts produced by the two philosophers are constantly being created in the form of self. So Deleuze tried to explain and understand the concepts of Bergson. 

Key Words: 	Evolution, Intuition, Time, Memory, Virtüellik, Difference, Occurrence, Bergson, Deleuze