Ortognatik tedavide ölçüm hatalarının azaltılmasında yeni bir yaklaşım
A new approach to reduce measurement errors in orthognathi̇c treatment
Yazar: İSMAİL TAHA ÇÖMLEKCİLER
Danışman: PROF. DR. SALİH GÜNEŞ
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Elektrik Elektronik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Sağlık, hastalık ve güçsüzlük halinin olmaması ve bireyin bedenen, ruhen ve sosyal bakımdan tam bir uyum halinde olmasıdır. "Dentofasiyal yapı" olarak adlandırılan, diş-çene-yüz sisteminin sağlığı ve bu yapıların bir uyum içinde olması, genel sağlığın önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Ortognatik tedavinin amacı; ortodonti ve cerrahi (çene ve plastik cerrahi) branşlarının birlikte gerçekleştirdikleri yaklaşımlar ile bireylere estetik ve fonksiyon (çiğneme, konuşma, solunum) bakımından sağlıklı ve dengeli bir dentofasiyal yapı kazandırmaktır.
Ortognatik tedavi öncesi yapılan planlamaya göre cerrahi operasyon sırasında çenelerin istenilen yönde ve miktarda doğru pozisyonlandırılması gerekir. Ancak yapılan çalışmalar cerrahi sonrası elde edilen sonuçların, cerrahi öncesi yapılan planlamalardan farklılık gösterebileceğini, bu da planlama sırasındaki sayısal verilerin ameliyat ortamına tam olarak aktarılamamasından kaynaklandığını göstermektedir.
Tezin amacı, ortognatik tedavilerde ameliyat öncesi planlamada ve ameliyat sırasında çenelerin pozisyonlandırılmasında yapılabilecek ölçüm hatalarını azaltacak bir sistem önermektir. Bu sistem ile çenelerin ameliyat öncesi planlanan pozisyonlarına doğru konumlandırılıp konumlandırılamadığı hakkında cerraha bilgi verebilmektedir. Hastalar için herhangi bir dezavantaj oluşturmayacak, 3 boyutlu olarak temassız ölçüm yapılabilen, maliyeti düşük, kullanımı kolay ve hızlı olabilecek bir sistem geliştirilmiştir. Binocular stereo vision (görme) sistem ile 3 boyutlu görüntüler elde edilerek, manuel ve yapay zekâ (YSA ve ANFIS) algoritmaları ile ölçümler yapılarak sistem güvenilirliği deneylerle ispatlanmıştır.

Abstract:
The health of teeth, jaw and face structure, also known as dentofacial structure, and the harmonious operation of these structures with each other are important for human health. The purpose of the orthognathic treatment is to bring in healthy and balanced dentofacial structure for individuals in terms of aesthetics and functionality (chewing, speaking, breathing) through orthodontics treatments. 
During the surgery, jaws should be positioned properly as planned before the orthognathic treatment. However, this does not always happen due to the fact that numerical measurements made in surgical planning could not be applied effectively during the surgical operation.
The purpose of this thesis is to propose a novel system that minimizes the measurement errors in positioning jaws before the orthodontics surgical planning and during the surgical operation. In this thesis, binocular stereo vision system capable of making contactless measurements, harmless for patients, low cost, easy and faster to use, is developed. The system provides information to the surgeon whether the jaws are correctly positioned as planned before the surgical operation or not. The reliability of the proposed system is validated by comparing manual measurements with the measurements obtained through artificial intelligence algorithms (ANN and ANFIS).