BOS örneklerinde menenjit etkenlerinin menenjit paneli ile araştırılması
Investigation of meningitis factors with meningitis panel in BOS examples
Yazar: HALİL İBRAHİM UYGUNER
Danışman: PROF. DR. HAKAN USLU
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Menenjit-bakteriyel = Meningitis-bacterial ; Menenjit-viral = Meningitis-viral ; Menenjitler = Meningitis ; Merkez sinir sistemi enfeksiyonları = Central nervous system infections ; Serebrospinal sıvı = Cerebrospinal fluid ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis teknikleri ve prosedürleri = Diagnostic techniques and procedures

Özet:
Amaç: Menenjit, pia-araknoid meninkslerin bakteriyel, viral ve fungal ajanlar tarafından enfeksiyonu sonucu meydana gelen santral sinir sistemi enfeksiyonlarından biridir. Merkezi sinir sistemi (MSS) enfeksiyonları yüksek oranda mortalite ve morbiditeye neden olmaktadır. Bu sebeple hızlı tanı ve tedavi ciddi önem taşımaktadır. Akut bakteriyel menenjit etkenlerin %80-85'inden Streptococcus pneumoniae, Neisseria meningitidis ve Haemophilus influenzae tip B sorumlu olup, vakaların %80-95'inden polio dışı enterovirüs sorumludur. Ülkemizde bu menenjit etkenlerinin bildirilmesi zorunludur. Bu çalışmada hastanemize gelen hastalardan alınan Beyin Omurilik Sıvısı örneklerinde (BOS) Real-Time polimeraz zincir reaksiyonu (PZR) metodu ile menenjit etkenlerinin saptanması hedeflenmiştir.
Materyal ve Metot: 2018-2021 yılları arasında hastanemize gelen 256 kişiden alınan BOS örnekleri real-time PZR kullanılarak retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Sitomegalovirüs (CMV), Eschericha coli, Epstein-Barr virüs (EBV), Haemophilus influenzae, İnsan Herpes virüsü-6 (HHV-6), Herpes Simpleks virüsü-1,2 (HSV), Listeria monocytogenes, Neisseria meningitidis, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Varicella-zoster (HHV-3) virüs gibi etkenlerin tanılanması gerçekleştirilmiştir. 
Bulgular: Menenjit şüphesiyle gelen 256 hastadan 31'i (%12.1) pozitif olarak belirlenirken 225'u (%87.9) negatif olarak belirlenmiştir. Pozitif olan hastalardan 1 kişide CMV etkeni (%3.22), 1 kişide VZV etkeni (%3.22), 5 kişide E. coli etkeni (%16.15), 2 kişide EBV etkeni (%6.45), 2 kişide H. influenzae (%6.45), 2 kişide HHV-6 etkeni (%6.45), 6 kişide HSV-1 etkeni (%19.36), HSV-2 etkenine rastlanılmamıştır, L. monocytogenes etkenine rastlanılmamıştır, 6 kişide N. meningitidis etkeni (%19.36), S. agalactiae etkenine rastlanılmamıştır, 3 kişide S. pneumoniae etkeni (%9.67) saptanmıştır. Üç kişide ko-infeksiyon (%9.67) tespit edilmiştir.
Sonuç: Menenjitin erken teşhis ve tedavisi, morbidite ve mortaliteyi azaltmada çok önemli bir etkendir. Menenjit şüphesi bulunan hastalarda Rt-PZR yöntemi gibi moleküler yöntemler kullanılarak menenjit etkenlerinin erken saptanması mümkün olabilir. Menenjit etkenlerinin erken teşhisi hastanın gereksiz antibiyotik kullanımının önüne geçmektedir.

Abstract:
Aim: Meningitis is one of the Central Nervous System (CNS) infections that occurs as a result of infection of the pia-arachnoid meninges by bacterial, viral and fungal agents. CNS infections cause high mortality and morbidity. For this reason, rapid diagnosis and treatment are of great importance. Streptococcus pneumoniae, Neisseria meningitidis and Haemophilus influenzae type B are responsible for 80-85% of acute bacterial meningitis agents, and non-polio enterovirus is responsible for 80-95% of cases. In our country, it is mandatory to report these meningitis agents. In this study, it was aimed to determine the agents of meningitis by Real-Time polymerase chain reaction (PCR) method in cerebrospinal fluid samples (CSF) taken from patients who came to our hospital.
Material and method: Bos samples taken from 256 people who came to our hospital between 2018 and 2021 were retrospectively evaluated using real-time PCR. Cytomegalovirus (CMV), Eschericha coli, Epstein-Barr virus (EBV), Haemophilus influenzae, Human Herpes virus-6 (HHV-6), Herpes Simplex virus-1.2 (HSV), Listeria monocytogenes, Neisseria meningitidis, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Varicella-zoster virus were diagnosed.
Results. Of the 256 patients with suspected meningitis, 31 (12.1%) were positive and 225 (87.9%) were negative. Of the patients who were positive, CMV agent in 1 person (3.22%), VZV agent in 1 person (3.22%), E. coli agent in 5 people (16.15%), EBV agent in 2 people (6.45%), H. influenzae in 2 people (6.45%), HHV-6 agent in 2 people (6.45%), HSV-1 agent in 6 people (19.36%), HSV-2 agent was not found, L. monocytogenes agent was not found, N. meningitidis agent in 6 people (19.36%), S. agalactiae was not found, S. pneumoniae was found in 3 patients (9.67%). Co-infection was detected in three people (9.67%). 
Conclusion: Early diagnosis and treatment of meningitis is a very important agents in reducing morbidity and mortality. In patients with suspected meningitis, it may be possible to detect meningitis factors early by using molecular methods such as RT-PCR method. Early diagnosis of meningitis agents prevents unnecessary antibiotic use of the patient.