Doğum sonrası annelik hüznü değerlendirme ölçeği: Geliştirilmesi, geçerlilik ve güvenirlik çalışması
Postpartum maternity blues assesment scale: Improvement, validity and reliability study
Yazar: EBRU KÜÇÜK
Danışman: DOÇ. DR. BÜŞRA CESUR
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Anneler = Mothers ; Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Ebelik = Midwifery ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Hüzün = Sadness ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Psikolojik ölçekler = Psychological scales ; Sağlık anksiyetesi = Health anxiety ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales

Özet:
Araştırma,doğum sonrası annelik hüznünü değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı oluşturmak amacıyla yapıldı. Araştırma metodolojik tipte olup, Ekim 2020- Haziran 2021 tarihleri arasında , Çanakkale Mehmet Akif Ersoy Devlet Hastanesi, Kadın Doğum Kliniğinde doğum sonrası 443 anne ile gerçekleşti. Araştırmada verilerin toplanması; araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu ve Doğum Sonrası Annelik Hüznü Değerlendirme Ölçeği (DSAHDÖ) taslak hali kullanıldı. Analiz IBM SPSS22.0 ve AMOS paket programı kullanılarak yapıldı.  Kapsam geçerliliği indeksi (KGİ) Lawshe tekniği kullanılarak, ölçeğin geçerlilik ve güvenirliği Cronbach Alpha katsayısı , açıklayıcı, doğrulayıcı faktör analizi, madde toplam korelasyonu ve test-tekrar test uygulanarak pearson momentler çarpımı katsayısı ile analizler yapıldı. Araştırmada kullanılan DSAHDÖ toplam varyansın %55,850 açıklayan, 3 alt boyut ve 23 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin Kaiser-Meyer-Olkin katsayısı (KMO) değeri 0,890, Bartlett Küresellik Testi [χ2(861)] istatiksel olarak iyi düzeyde anlamlı bulundu. Ölçeğin KGİ aralığı 0,93-0,97; faktör yükleri ise 0,20-0,827, madde toplam korelasyonları 0,437-0,730 ve alt boyutların Cronbach Alpha Güvenirlik katsayıları (anne öz bakım: 0,914; bebek bakım: 0,858; eş destek:0,780)ölçeğin genel puanı 0,902 olup yüksek güvenirliktedir. Doğrulayıcı faktör analizindeki uyum indeksleri ise χ2 (Cmin/df) 3,794; CFI 0,883; NFI 0,849; IFI 0,884; GFI 0,964 ve AGFI 0,829 ve RMSEA 0,080 olup kabul edilebilir ve iyi uyum göstermektedir.Pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı ile ilk test ve son test arasında uyumun iyi olduğu tespit edildi(p<0,01; r:0,99).Sonuç olarak, doğum sonu annelerin hüzün belirti ve oranlarını değerlendirmek için kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir Doğum Sonrası Annelik Hüznü Değerlendirme Ölçeği elde edildi.

Abstract:
The research was conducted to prepare a valid and reliable measurement tool to assess postpartum maternity blues. This is a methodological research and was conducted between October 2020 and June 2021 in Çanakkale Mehmet Akif Ersoy State Hospital, Gynecology Clinic, with 443 mothers in the postpartum period. For data collection, Personal Information Form prepared by the researcher and the draft form Postpartum Maternity Blues Assessment Scale (PMBAS) were used. Analysis was performed using IBM SPSS 22.0 and AMOS. The reliability and study of the scale were conducted using content validity index (CVI), Lawshe's technique, Cronbach Alpha coefficient, explanatory and confirmatory factor analysis, item total correlation, test-retest method, and analyzes were performed with Pearson product-moment coefficient. The PMBAS used in the study comprises three sub-dimensions and 23 items, explaining 55.850% of the total variance. The Kaiser-Meyer-Olkin coefficient (KMO) value of the scale was found to be 0.890, and the Bartlett Test of Sphericity (χ2(861)) was found as statistically significant. The CVI range of the scale was 0.93-0.97; factor loadings were 0.20-0.827, item-total correlations were 0.437-0.730, and the Cronbach Alpha reliability coefficients of the sub-dimensions were mother self-care: 0.914; infant care: 0.858; support of the spouse: 0.780, the overall score of the scale was 0.902, and the scale had high reliability. The fit indices in confirmatory factor analysis were χ2 (Cmin/df) 3.794; CFI 0.883; NFI 0.849; IFI 0.884; GFI 0.964 and AGFI 0.829 and RMSEA 0.080 and they were acceptable and had a good fit. 
 It was determined that there was a good fit between Pearson product-moment correlation coefficient and pre-test and post-test (p<0.01; r:0.99). As a result, a valid and reliable Postpartum Maternity Blues Assessment Scale that can be used to assess the symptoms and rates of blues in mothers in the postpartum period was obtained.