Sağlık çalışanlarının kültürel zekâlarının iş angajmanı ve tükenmışlik üzerine etkisi
The impact of healthcare workers' cultural intelligence on job engagement and burnout
Yazar: ZELAL BAYAR KARAKURT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET GENÇ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management

Özet:
Farklı kültürden insanlarla etkili bir şekilde iletişim kurma ve davranma kapasitesini ifade eden kültürel zekânın sağlık hizmetlerindeki önemi günümüzün çok kültürlü toplum yapısı ve çok disiplinli sağlık insan gücü düşünüldüğünde giderek artmaktadır. Kültürel zekâsı yüksek olan çalışanlar, farklılık ve çeşitliliklere açık olmaları dolayısıyla takım çalışmalarında daha iyi işbirliği yapabilme, çatışmaları daha verimli bir şekilde yönetebilme ve farklı bakış açılarını değerlendirerek yeni fikirler üretebilme yetenekleriyle öne çıkmaktadırlar. Bu açıdan bu çalışmada, 400 sağlık çalışanından oluşan bir örneklemde kültürel zekânın işe bağlılık ve tükenmişlik üzerindeki etkisini incelemiştir. Korelasyon analizi sonuçları, kültürel zekâ ile işe bağlılık arasında %24,6'lık önemli bir pozitif korelasyon olduğunu göstermiştir. Buna karşılık, kültürel zekâ ile tükenmişlik arasında %32,1' lik istatistiksel olarak anlamlı bir negatif ilişki bulunmuştur. Regresyon analizi ise, kültürel zekâ algısındaki bir birimlik artışın işe bağlılıkta 0,313 birimlik artışla (β=0,313, p<0,05) ve tükenmişlikte 0,335 birimlik azalmayla (β=-0,335, p<0,05) ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. Bu sonuçlara göre kültürel zekânın işe bağlılık üzerinde olumlu bir etkiye sahip olduğu ve tükenmişliğe karşı koruyucu bir faktör olarak işlev gördüğü belirlenmiştir. Çalışmada ayrıca örneklemin belirlenmiş sosyo-demografik değişkenleri bakımından, kültürel zekâ ve alt boyutlarının işe bağlılık ve tükenmişlik ile ilişkisi de araştırılmıştır. Bu yönüyle araştırma, sağlık sektöründe kültürel zekâ, işe bağlılık ve tükenmişlik arasındaki ilişkiye dair önemli bulgular sunmaktadır. Hem profesyonellerin refahını hem de kuruluşların genel performansını iyileştirmek için kültürel zekânın geliştirilmesinin önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kültürel zekâ, işe angaje olma, tükenmişlik, sağlık çalışanları

Abstract:
The importance of cultural intelligence, which refers to the capacity to communicate and behave effectively with people from different cultures, is increasing in health services considering today's multicultural society structure and multidisciplinary health manpower. Employees with high cultural intelligence stand out with their ability to co-operate better in teamwork, manage conflicts more efficiently and generate new ideas by evaluating different perspectives due to their openness to differences and diversity. In this respect, this study analysed the effect of cultural intelligence on work engagement and burnout in a sample of 400 healthcare workers. The results of the correlation analysis showed that there was a significant positive correlation of 24.6% between cultural intelligence and work engagement. On the other hand, a statistically significant negative correlation of 32.1% was found between cultural intelligence and burnout. Regression analysis revealed that a one unit increase in cultural intelligence perception was associated with a 0.313 unit increase in job commitment (β=0.313, p<0.05) and a 0.335 unit decrease in burnout (β=-0.335, p<0.05). According to these results, it was determined that cultural intelligence has a positive effect on work engagement and functions as a protective factor against burnout. The study also investigated the relationship between cultural intelligence and its sub-dimensions with work engagement and burnout in terms of the determined socio-demographic variables of the sample. In this respect, the study provides important findings on the relationship between cultural intelligence, work engagement and burnout in the health sector. It highlights the importance of developing cultural intelligence to improve both the well-being of professionals and the overall performance of organisations.

Keywords: Cultural Intelligence, Job Engagement, Burnout, Healthcare Workers