İnternet bağımlılığı: Türkiye'de yapılan çalışmalar ve uzman görüşleri ışığında bir değerlendirme
Internet addiction: Studies in Turkey and an evaluation in the light of expert opinions
Yazar: MURAT SAFRAN
Danışman: DOÇ. DR. UMUR IŞIK
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Yeni Medya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Problem davranış = Problem behavior ; Sosyal medya = Social media ; İnternet = Internet ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu çalışmada, problemli internet kullanımı veya sorunlu internet kullanımı olarak ortaya çıkan internet bağımlılığının; yapılan çalışmalar üzerinden değerlendirilmesi ve konunun uzmanları cephesinden açıklanması amaçlanmaktadır. Çalışmamızda, ülkemizde son 6 yılda yapılan 30 internet bağımlılığı konulu tez ve 30 makale içerik analizi yöntemi ile incelenerek konuya yönelik yapılan çalışmalar belli kriterler eşliğinde ele alınmıştır. Bu çalışmalarda özellikle hangi yaş grupları ve okul düzeyleri üzerinde, hangi yöntem ve ölçekler kullanılarak araştırmaların yapıldığı saptanmıştır. Ayrıca, en çok araştırılan sosyal medya kanalları, internet kullanım durumları, internet bağımlılığını en çok araştıran bilim dalları ve internet bağımlılığı çalışmalarına en çok konu olan başlıklar ayrı ayrı tablolaştırılmıştır. Daha sonra ise İnternet bağımlılığının psikolojik ve sosyal hayata olan etkilerini aktarabilmek için konunun uzmanları ile yarı yapılandırılmış bir görüşme gerçekleştirilmiştir. Bu görüşme alanında; bir Uzman Psikolog, iki Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Uzmanı, bir İletişim uzmanı akademisyen ve bir de PDR Uzmanı Akademisyen olmak üzere toplam 5 uzman ile tamamlanmıştır. Uzmanlara, internet bağımlılığının tanımlanması, tedavi edilmesi ve önlenmesine yönelik toplam 11 soru sorulmuş ve alınan cevaplar alt başlıklar halinde son bölümde aktarılmıştır. Çalışmanın sonucuna göre, ülkemizde internet bağımlılığı araştırmalarının en çok psikoloji anabilim dalı tarafından yapıldığı tespit edilmiştir. Konu olarak ise internet bağımlılığının ebeveyn ilişkileri ile olan yönlerinin araştırıldığı görülmüştür. Yöntem olarak en çok anket yönteminin, ölçek olarak ise internet bağımlılığı ölçeğinin kullanıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Sosyal medya ortamlarından en çok Facebook'un inceleme konusu olarak tercih edildiği belirlenmiştir. Okul ortamı olarak ise en çok lise öğrencileri üzerinde internet bağımlılığı çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Uzman görüşleri ise sonuçlar kısmında detaylı bir şekilde aktarılmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to evaluate the internet addiction, which occurs as problematic internet use or problematic internet use, through the studies done and to explain it from the point of view of the experts. In our study, 30 dissertations and 30 articles on internet addiction made in the last 6 years in our country were examined by content analysis method and the studies on the subject were discussed with certain criteria. It seems that in these studies researches were carried out on which age groups and school levels, and which methods and scales were used. In addition, the most researched social media channels, internet usage situations, the sciences that most research internet addiction and the topics that are the most subject to internet addiction studies are separately tabulated. Afterwards, a semi-structured interview was conducted with the experts of the subject in order to convey the effects of internet addiction on psychological and social life. The interviews were completed with a total of 5 experts, one of whom is a Psychologist, two Psychological Counseling and Guidance Specialists, one Communication Specialist academician and one PDR specialist academician. A total of 11 questions were asked to those experts regarding the definition, treatment and prevention of internet addiction, and the answers were given in the last section under sub-headings. According to the results reached out it has been determined that internet addiction researches in our country are mostly conducted by psychology departments. As a subject, it was seen that the aspects of internet addiction with parent relationships were investigated. It was concluded that most of the time questionnaire was used as a method and the internet addiction scale was the most favorable scale chosen. It has been determined that among social media environments, Facebook is mostly preferred as the subject of investigation. As a school environment, internet addiction studies were carried out mostly on high school students. Expert opinions are given in detail in the results section.