Psikiyatrik hastalar ve psikiyatri dışı kronik tıbbi hastalıkları olan kişiler arasında tamamlayıcı ve alternatif tedavilerin kullanım sıklığının karşılaştırılması ve ilişkili etkenlerin saptanması
Comparison of complementary and alternative medicine usage frequency between psychiatric and non-psychiatric chronically diseased patients and determination factors associated with it
Yazar: ELİF MERVE ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KEMAL YAZICI
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Kronik hastalık = Chronic disease ; Psikiyatri = Psychiatry ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders ; Tamamlayıcı tedaviler = Complementary therapies ; Tıp-geleneksel = Medicine-traditional

Özet:
Dünya Sağlık Örgütü'ne göre zihinsel veya davranışsal bozukluklar, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde yaşamın herhangi bir döneminde, her dört kişiden birini etkileyebilmektedir. Psikiyatrik hastalıklar için ilaç tedavisi, elektrokonvülsif tedavi, psikoterapi gibi birçok tedavi seçeneği bulunmasına rağmen, hastalıklar büyük oranda kronik ve yineleyici seyirlidir ve psikotrop ilaçlarla yaygın yan etkiler görülebilmektedir. Bu nedenlerle hastalar tamamlayıcı ve alternatif tedavi (TAT) yöntemlerine yönelebilmektedirler. Bu çalışmadaki amacımız psikiyatrik hastalar ve psikiyatri dışı kronik tıbbi hastalıkları olan kişiler arasında tamamlayıcı ve alternatif tedavilerin kullanım sıklığının karşılaştırılması ve ilişkili etkenlerin saptanmasıdır. Çalışmamızda Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi psikiyatri polikliniğine 6 aylık süre içerisinde başvuran sadece psikiyatrik hastalığı olan 20-64 yaş aralığındaki toplam 476 hastaya, sosyodemografik özellikleri ve TAT kullanımı ile ilgili sorular içeren 19 soruluk bir anket uygulandı. Ayrıca Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine 6 aylık süre içerisinde başvuran 20-64 yaş aralığındaki herhangi bir kronik tıbbi hastalığı bulunan fakat psikiyatrik bir hastalığı bulunmayan toplam 476 hastaya, sosyodemografik özellikleri ve TAT kullanımı ile ilgili sorular içeren 20 soruluk bir anket uygulaması yapıldı. Bizim çalışmamızda TAT kullanım sıklığı ruhsal bozukluğu olan hastalarda %43,1 iken; kontrol grubumuzu oluşturan kronik tıbbi hastalığı olanlarda %56,9 bulundu (p<0,001). TAT kullanımı ile yaş, cinsiyet, medeni durum, eğitim süresi, çalışma durumu, aylık toplam gelir, yerleşim yeri ve dini inanç ilişkisinin olup olmadığı değerlendirildi. Çalışmamızda kadınlarda TAT kullanımının erkeklerden daha fazla olduğu bulundu. Köyde yaşayanlarda TAT kullanımının daha sık olduğu bulundu. Dini inanç sahibi olmanın TAT kullanımını anlamlı derecede arttırdığı saptandı. Çalışmamıza göre her iki grupta da en çok tercih edilen tür bitkisel terapidir. Psikiyatristler ve diğer branş doktorları hastaların TAT kullanımını sorgulamalı, bu konuda yeterli bilgi sahibi olmalı, kullanmakta oldukları ilaçlarla etkileşim riski ya da diğer riskleri öngörmeli ve gerektiğinde müdahalede bulunmalıdır. TAT kullanımı konusunda özellikle ülkemizde daha fazla çalışma yapılmasına ihtiyaç vardır.

Abstract:
According to the World Health Organization, mental or behavioral disorders, at any stage of life in both developed and developing countries, can affect one out of every four people. Although there are many treatment options for psychiatric disorders such as medical treatment, electroconvulsive therapy, psychotherapy; most disorders show a chronic and/or recurrent course, and side effects are common with psychotropic drugs. For these reasons, patients can turn to complementary and alternative medicine (CAM). The aim of this study is to compare the frequency of use of CAM among people with psychiatric disorders and people with non-psychiatric chronic diseases; and to determine the factors associated with it. In our study, a total of 476 patients admitted to psychiatric outpatient clinic of Mersin University Medical Faculty Hospital in the 20-64 age range and who had no comorbid medical illness were administered a 19-item questionnaire containing sociodemographic characteristics and questions regarding the use of CAM. Also a total of 476 patients who admitted to Mersin University Medical Faculty Hospital in the 20-64 age range, with any chronic medical disease but no psychiatric disorder, were administered a 20-item questionnaire containing sociodemographic characteristics and questions regarding the use of CAM. In our study, prevalence of CAM use in patients with mental disorders was 43.1% compared to 56.9% in patients with chronic diseases (p <0.001). We evaluated whether there is a relationship between CAM usage and age, gender, marital status, duration of education, working status, total monthly income, residential location, religious faith. In our study, the use of CAM in women was found to be more than men. Living in the village were found to be more frequent use of CAM. Having religious beliefs were found to increase the use of CAM significantly. According to our study, the most preferred type of CAM in both groups was herbal therapy. Psychiatrists and other physicians should inquire about the use of CAM among patients, must predict the risk of interactions or other risks of the drugs they use, and should intervene when necessary. There is need for further study, especially in our country, regarding the use of CAM.