Hukuki boyutuyla baz istasyonları
Base stations in legal aspects
Yazar: KADİR CAN ÖZEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHLİS ÖĞÜTÇÜ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Baz istasyonları = Base stations ; Denetim = Control ; Elektromanyetik kirlilik = Electromagnetic pollution ; Yargısal denetim = Judical rewiew ; Çevre = Environment ; Çevre kirliliği = Environmental pollution ; Çevre sağlığı = Environmental health ; İnsan sağlığı = Human health

Özet:
Cep telefonlarıyla haberleşme açısından gerekli olan baz istasyonları yaygınlaştıktan sonra, bunların insan ve çevre sağlığına zarar verip vermediğine ilişkin çeşitli görüşler ortaya çıkmıştır.
Buna bağlı olarak, baz istasyonlarından yayılan elektromanyetik dalgaların oluşturduğu çevre kirliliğinden insan ve çevre sağlığının korunmasına ilişkin uluslararası hukuki düzenlemeler oluşturulmuştur. Buna ek olarak, baz istasyonlarının belirli kurallar içinde kurulmaları ve faaliyete geçmeleri için Türkiye'de ve diğer ülkelerde birçok hukuki düzenlemeler yapılmıştır.
Söz konusu hukuki düzenlemeler ışığında, günümüzde, Türkiye'de baz istasyonlarının kurulmaları ve faaliyete geçmeleri için Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'ndan güvenlik sertifikası alınmalıdır ve baz istasyonlarının belediye mücavir alan sınırları içerisinde kurulabilmesi için yetkili belediyeden yer seçim belgesi alınmalıdır. Ancak belediyelerden yapı ruhsatı ve yapı kullanma izni alınması zorunluluğu bulunmamaktadır.
Baz istasyonlarının mevzuata aykırı kuruldukları, faaliyet gösterdikleri veya insan ve çevre sağlığına zarar verdikleri düşüncesinden dolayı baz istasyonları hakkında yargı dışı denetim ve yargısal denetim yollarının işletilmesi mümkündür. Yargı dışı denetim, özellikle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu ve Kamu Denetçiliği Kurumu ile belediyeler tarafından yapılmaktadır; yargısal denetime gelince, bu denetim Anayasa Mahkemesi, Yargıtay ve Danıştay tarafından yapılmaktadır.
Bu kapsamda, çalışmanın birinci bölümünde, çevre hukuku bakımından baz istasyonları ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde, baz istasyonlarının kurulması ve işletilmesi süreci incelenmiştir. Son olarak, çalışmanın üçüncü bölümünde, baz istasyonlarının denetimi değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Baz İstasyonları, Çevre, Çevre Kirliliği, Elektromanyetik Kirlilik, İnsan ve Çevre Sağlığı, Yargı Dışı Denetim, Yargısal Denetim.

Abstract:
After the base stations that are necessary for communication with mobile phones became widespread, various opinions have been emerged as to whether or not they harm human and environmental health.
Accordingly, the international legal regulations for the protection of human and environmental health from the environmental pollution generated by the electromagnetic waves emitted from the base stations have been established. In addition, for the establishment and activities of the base stations within certain rules in Turkey and in other countries have been many legal regulations.
In light of these legal regulations, at the present, in order to establish and activate of the base stations in Turkey, the security certificate must be obtained from the Information and Communication Technologies Authority and in order to establish of the base stations within the boundaries of the neighboring area of the municipality, the place selection certificate must be obtained from the authorized municipality. However there is no obligation to obtain building license and building usage permit from municipalities.
Due to the fact that the base stations are established in violation of the legislation, operating activities or the idea that they harm human and environment health, it is possible to operate non-judicial supervision and judicial supervision ways about the base stations. Non-judicial supervision is carry out especially by the Information and Communication Technologies Authority and the Ombudsman Institution and municipalities; when it comes to judicial supervision, this supervision carry out by the Constitutional Court, the Court of Cassation and the Council of State.
In this context, the first part of the study, the base stations in terms of environmental law have been discussed. In the second part of the study, process establishment and operation of the base stations have been investigated. Finally, in the third part of the study, inspection of the base stations have been assessed.

Keywords: the Base Stations, Environment, Environmental Pollution, Electromagnetic Pollution, Human and Environmental Health, Non-judicial Supervision, Judicial Supervision.