20. yüzyıl Batı sanatında bireysel bellek arayışları ve sanat eğitimine katkısı
The search for individual memory in 20th century Western art and its contribution to art education
Yazar: AYÇA KONCİNA
Danışman: DOÇ. DR. SİBEL ALMELEK İŞMAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: 20. yüzyıl = 20. century ; Batı resim sanatı = Western painting art ; Bellek = Memory ; Otobiyografi = Autobiography ; Resim sanatı = Painting art ; Sanat eğitimi = Art education

Özet:
20. yüzyılda, hızla artan bilimsel, teknolojik ve politik dönüşümlerin getirileriyle yeni bir zaman algısı görülmektedir. Bilimsel gelişmelerin hızlı artışı, zamanı yakalayamama ve geçmişe özlemle birleşerek, bellek ve nostalji olgularına ilgiyi tetiklemiştir. Küresel düzlemdeki bu gelişim ve değişimler, saklama ve koruma dürtülerini harekete geçirdiği gibi, yeni zaman algısı bu eylemlerin biçim ve işlevlerini de farklılaştırmıştır.
Sanatın temel özelliklerinden biri, antik dönemlerden bu yana insanlığın varlığını, tarihini, kültürel değerlerini ve deneyimlerini gelecek zamana aktarabildiği bir ifade aracı olmasıdır. Bir kaydetme ve saklama biçimi olarak sanat, bireysel, toplumsal ve kültürel bellek için önemli bir yere sahiptir. 20. yüzyılda gerçekleşen insanlık tarihini derinden etkilemiş hızlı değişimler, sanatta da yeni düşünce ve oluşumlara sebep olmuştur. Araştırmada ilk olarak, bellek kavramı tanımları üzerinde durularak, antik dönemden günümüze düşünürlerin görüşleri ve  düşün tarihinde geçirdiği dönüşümler incelenmiştir. Bireysel, toplumsal ve kültürel bellek kavramları ele alınıp sanat tarihindeki rolü araştırılmıştır.  İki büyük dünya savaşının yaşandığı 20. yüzyılda, Batı dünyasının kültür ve sanat ortamı hakkında araştırmalar yapılmıştır. 
Araştırma, geçmişte kalan deneyimlerin bellekte bıraktığı izleri ilham deposu olarak gören sanatçıların öz yaşam öykülerini yansıtan eserleri konu almaktadır. Bu bağlamda ortaya çıkarılan eserlerde, sanatçıların yaşadıkları toplumun kültür izlerini barındırdıkları, kişisel deneyim ve anılarını tekrar inşa ettikleri eserleri çözümlenmektedir. Birçok sanatçı için, çocukluk anıları, travmalar ve kültürel baskı gibi yaşantıların bellekte oluşturduğu imgeler ilham kaynağı niteliğindedir. Araştırma kapsamında sanatçıların eserleri her ne kadar bireysel belleklerinin ürünü olarak sınıflandırılmış olsa da, bellek türleri arasında net yargıya varılabilen bir ayrım yapılamadığı gözlemlenmiştir. Son bölümde sanat eğitiminin bellek temasıyla ilişkisi incelenip kuramsal görüşlerle tanımlanmıştır. Bellek eğitimi yöntemi olarak bilinen tekniğin sanat eğitimine katkısı araştırılmıştır. Sanat eğitimi süresince bellek edimindeki gelişmenin sebep olduğu üslup farklılıkları irdelenmiştir.

Abstract:
In the 20th century, a new perception of time was reviewed, with the returns of rapidly increasing scientific, technological and political transformations. The rapid increase in scientific developments, the inability to catch up with time and the yearning, triggered the interest in memory and nostalgia cases. These enhancements and changes in the global balance have stimulated the hiding and keeping impulses and the new perception of time has differentiated the forms and functions of these actions.
One of the main features of art is that it has been a means of expression that humanity has been able to transfer its existence, history, cultural values and experiences to the future since ancient times. As a form of recording and storage, art has an important place for individual, social and cultural memory. Rapid changes that deeply affected the history of humanity in the 20th century caused new ideas and formations in art. In the research, firstly, the concepts of memory are emphasized and the views of the thinkers and the transformations in the history of thought have been examined. In the 20th century, when two great world wars took place, researches were made on the culture and art environment of the Western world. 
The research focuses on artistic works that reflect the personal life stories of the artists, who see the traces left in the memory as an inspiration store. In the works unearthed in this context, the works of artists, where they live the cultural traces of the society they live in and rebuild their personal experiences and memories, are analyzed. For many artists; The images created by memories such as childhood memories, traumas and cultural pressure are inspirational. In the frame of research, although the artists' works are classified as the product of their individual memory, it has been observed that a clear judgment cannot be made between memory types. In the last part, the relationship between art education and memory theme is examined and defined with theoretical views. The contribution of the technique known as memory education method to art education has been investigated. During the art education, the differences in the manner caused by the improvement in memory performance were examined.