Yeşil ekonominin geliştirilmesinde kırsal turizm ve kırsal girişimciliğin rolü: Marmaris yöresindeki kırsal alanlarda bir araştırma
The role of rural tourism and rural entrepreneurship in the development of green economy: A research in rural areas in Marmaris region
Yazar: ESRA CESUR
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ÇEKEN
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Yeşil ekonomi, çevresel sürdürülebilirliği, sosyal eşitliği ve ekonomik büyümeyi dengeli bir şekilde sağlamayı amaçlayan bir ekonomik modeldir. Yeşil ekonomide turizm ise, ekonomik, sosyo-kültürel ve çevresel bağlamda sürdürülebilen turizm faaliyetlerini ifade etmektedir. Bu doğrultuda, kırsal alanlarda doğal kaynaklara dayalı gerçekleştirilen ve sürdürülebilirlik anlayışının önemsendiği kırsal turizmin, yeşil ekonominin geliştirilmesinde önemli bir rolü olabileceği düşünülmektedir. Çünkü, kırsal turizmin desteklenmesi ve sürdürülebilirlik ilkeleri çerçevesinde geliştirilmesi, yeşil ekonominin başarısı için kritik bir öneme sahiptir. Kırsal turizmin geliştirilmesinde ve desteklenmesinde yerel kalkınma aracı olarak görülen kırsal girişimcilik, çevre dostu faaliyetler ile kaynakların sürdürülebilir kullanımını teşvik ederek yeşil ekonomi modelinin hayata geçirilmesine yardımcı olabilir. Bu kapsamda çalışmanın amacı, sürdürülebilirlik ekseninde kırsal turizm ve kırsal girişimciliğin yeşil ekonomilerin geliştirilmesindeki rolünün belirlenmesidir. 
Çalışmada, nitel araştırma yaklaşımlarından fenomenoloji deseni benimsenmiştir. Çalışmanın evrenini, Marmaris Turizm Birliği tarafından hazırlanan ve Güney Ege Kalkınma Ajansı tarafından desteklenen 'Marmaris Turizm Birliği Köyleri Kırsal Turizm Envanteri' projesi kapsamında Marmaris çevresinde belirlenen 14 mahalle oluşturmaktadır. Maksimum çeşitlilik ve ölçüt örneklem ile seçilen kırsal girişimciler, yerel halk, yerel yönetim ve STK temsilcisi olmak üzere 54 katılımcı örnekleme dahil edilmiştir. Çalışmada nitel veri toplama yöntemlerinden görüşme tekniği kullanılarak veri toplama yoluna gidilmiştir. Araştırma soruları belirlenmeden önce kapsamlı bir literatür taraması yapılarak literatür yazımı tamamlanmış, sonrasında uzman görüşü alınarak yarı-yapılandırılmış görüşme formları hazırlanmıştır. Elde edilen veriler MAXQDA nitel veri analizi programı kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, kırsal turizmin ve kırsal girişimciliğin yeşil ekonomilerin geliştirilmesinde destekleyici bir role sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca kırsal turizmin kırsal girişimciliği teşvik ederken, kırsal girişimciliğin de kırsal turizmi geliştirici bir role sahip olduğu belirlenmiştir.  Son olarak hem yeşil ekonomi dönüşümü hem de kırsal turizm ve kırsal girişimciliğin sürdürülebilir bir şekilde geliştirilmesi için altyapı düzenlemeleri, kontrollü gelişim, alternatif kaynaklarına yönelme, sürdürülebilir politikalar, eğitim, yerel halkı bilinçlendirme ve sürdürülebilir yaklaşımların benimsenmesi gerekliliği ortaya koyularak birtakım öneriler sunulmuştur.

Abstract:
A green economy is an economic model that aims at ensuring balanced environmental sustainability, social equality, and economic growth.  On the other hand, tourism in the green economy refers to the tourism activities that can be sustained in economic, socio-cultural, and environmental aspects. Accordingly, it is considered that rural tourism, which is carried out in rural areas depending on natural resources regarding the sense of sustainability, can have an important role in the development of the green economy. Because supporting and improving rural tourism within the frame of the principles of sustainability is of critical importance to the success of the green economy. Rural entrepreneurship, which is considered a means of local development in the improvement and support of rural tourism, may help to realize the green economy model by encouraging environmentally friendly activities and the sustainable usage of resources. In this context, the study aims to identify the role of rural tourism and rural entrepreneurship in developing green economies on the axis of sustainability. 
In the study, phenomenology design, one of the qualitative research approaches, was adopted. The population of the study consists of 14 rural neighborhoods around Marmaris within the scope of the 'Rural Tourism Inventory of Marmaris Tourism Association Villages' project created by Marmaris Tourism Association and supported by the South Aegean Development Agency. 54 participants, including rural entrepreneurs, local people, local government, and NGO representatives, were included in the sample, selected by using maximum diversity and criterion sampling. In the study, the interview technique, one of the qualitative data collection methods, was used to collect data. A comprehensive literature review was conducted before determining the research questions, and then semi-structured interview forms were prepared by taking expert opinion. The collected data were analyzed using MAXQDA qualitative data analysis software. As a result of the analysis, it was concluded that rural tourism and rural entrepreneurship have a supportive role in the development of green economies. It was also found that rural tourism encourages rural entrepreneurship, while rural entrepreneurship has a role in developing rural tourism.  Finally, for both green economy transformation and sustainable development of rural tourism and rural entrepreneurship, infrastructure improvements, controlled development, orientation towards alternative resources, sustainable policies, education, raising awareness of local people and adoption of sustainable approaches have been put forward and some suggestions have been presented.