Atık sulardan amonyak (NH3) gideriminde Türkiye bentonitlerinin kullanılabilirliği
Availability of Turkish bentonites in removal of ammonia(NH3) from waste water
Yazar: UFUK KURHAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CENGİZ KARAGÜZEL
Dumlupınar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Bu tez çalışmasında amonyak iyonlarının bentonit mineralleri üzerine adsorbsiyonu ve yüklü bentonit minerallerinin flotasyon tekniği ile sulu ortamlardan uzaklaştırılması araştırılmıştır.Bu çalışmada amonyak giderimi için adsorpsiyon yöntemi kullanılmış olup, adsorban olarak Türkiye'nin çeşitli bölgelerinden temin edilen bentonitler tüvanan ve konsantre olarak kullanılmıştır. Adsorbat olarak ise sentetik amonyak tuzu (NH4Cl) kullanılmıştır. Adsorbsiyon çalışmaları, adsorban katı oranının belirlenmesinin ardından başlangıç amonyak konsantrasyonuna göre ve zamana göre adsorbsiyon çalışmalarından oluşmaktadır. Bentonit üzerine NH4+ adsorbsiyonu tayini seçici elektrot yöntemi ile yapılmış ve optimum şartlar belirlenmiştir. Konsantrasyona göre adsorbsiyon deney sonuçları Langmuir, Freundlich, izotermleri uygulanarak yorumlanmıştır. Adsorbsiyon kinetiği ise pseudo-second modeli ile incelenmiş olup, modelden elde edilen korelasyon katsayılarının 1'e yakın olması asdorbsiyonun modele uygunluğunu göstermektedir. Yapılan çalışmalar sonunda, adsorpsiyonun hızlı olduğu ve 60 dk da dengeye ulaştığı gözlenmiştir. Adsorblama kapasitesinin en düşük örnekte %18,02 en yüksek örnekte %97,36 arasında olduğu belirlenmiş olup, RT, RK, ÇGT, ÇST, ST, ÇGK, ÇSK ve SK olmak üzere düşükten yükseğe doğru bir sıralama elde edilmiştirAdsorbsiyon çalışmasının ardından yüklü bentonit örneklerinin solusyonlardan uzaklaştırılması çözünmüş hava flotasyonu (ÇHF) tekniği ile gerçekleştirilmiş olup, flotasyon kinetiği ayrıntılı olarak reaktifli ve reaktifsiz olarak araştırılmıştır. Adsorblama kapasitesi en yükek olan Silivri Konsantre bentonitinin kollektörsüz olarak 30 sn'de ortalama flotasyon verimi %75 elde edilirken, 10-5 M G-TAP varlığında 30 saniyede %100 flotasyon verimi elde edilmiş ve bulanıklığın 12.8 NTU olduğu belirlenmiştir. Bu sonuçlar, atık sulardan amonyak iyonu giderimi için Türkiye bentonitlerinin uygun olduğu göstermektedir.

Abstract:
In this thesis, adsorption of ammonia ions on the bentonite minerals and charged bentonite minerals? removal with flotation technique from aqueous media were investigated.In this study, adsorption methods have been used for ammonia removal and from different parts of Turkey as adsorbent obtained was used as bentonite all in aggregate raw and concentrate. The synthetic ammonia salt (NH4Cl) is used as adsorbate. Adsorption studies, after determination adsorbent/solid ratio consists of works as starting ammonia and time. NH4+ adsorption determination on bentonite made by selective electrodes method and optimum conditions were determined. Adsorption experiments results for concentration Langmuir, Freundlich isotherms were applied and interpreted. Adsorption kinetics was determined by pseudo-second model and correlation coefficients which obtained from model are close to 1 proves that compatibility of adsorption to the model. At the end of the works that carried out adsorption was rapid and was observed that reached equilibrium in 60 min. Adsorbing capacity in the lowest example 18.02%,in the highest example 97.36% were determined, RT, RK, CGT, CST, ST, CGK, CSK, and SK to correct low to high ranking was achieved.After adsorption studies, removal of the charged bentonite samples from solutions is achieved by dissolved air flotation(DAF) technique and flotation kinetics were researched in detail as reactive and non-reactive. Silivri concentrate bentonits? which has the highest adsorbing capacity is obtained %75 flotation recovery without collector in 30 seconds average, in presence of 10-5 M G-TAP is obtained %100 flotation recovery in 30 seconds and turbidity was determined 12.8 NTU. These results prove that Turkish bentonites are available for removal of ammonia ion from waste water.