Dil gecikmesi olan koklear implant kullanan çocukların bakım verenlerinin etkileşimlerinin dil gelişimleriyle ilişkisinin değerlendirilmesi
Assesment of relationship between cochlear implant recipient children's language development and their interactions with caregivers
Yazar: FEYZA ÇABUK
Danışman: PROF. DR. YUSUF KEMAL KEMALOĞLU ; PROF. DR. BÜLENT GÜNDÜZ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Ana-çocuk etkileşimi = Mother-child interaction ; Bakım verenler = Caregivers ; Dil gelişimi = Language development ; Koklea hastalıkları = Cochlear diseases ; Koklear implantlar = Cochlear implants ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Çalışmamızın amacı; dil gecikmesi olan koklear implant (Kİ) kullanan çocukların annelerinin dil girdi miktarının ve kalitesinin anne-çocuk etkileşimi esnasında değerlendirilmesidir. Çalışma grubuna Kİ kullanan 21 çocuk ve anneleri, kontrol grubuna tipik gelişim gösteren 21 akranı ve anneleri dahil edilmiştir. Çalışma ve kontrol grubundaki çocukların yaş aralığı 36-72 ay arasında olup her iki gruptaki çocukların yaş ortalaması 57 ± 9 aydır. Anne-çocuk etkileşiminin değerlendirilmesi için anne ve çocuk oyun oynarken 20 dakika boyunca video kaydı alınmıştır. Video kayıtları izlenerek anne-çocuk etkileşimi hazırladığımız ''anne-çocuk etkileşimi değerlendirme formuna'' kodlanmıştır. Kİ kullanan çocuklarının annelerinin ortalama sözce uzunluklarının (OSU) kontrol grubundaki çocukların annelerinin OSU'larına göre daha kısa olduğu, farklı sözcük sayılarının daha az olduğu, daha fazla soru sordukları, çocuklarının adlarını daha fazla kullandıkları ve açıklama cümlelerini daha az kullandıkları bulunmuştur. Kİ kullanan çocukların anneleri, kontrol grubundaki çocukların annelerine göre çocuklarının liderliğini daha az izlediği, daha az oyun arkadaşı olduğu, sözel taklit etme, genişletme, paralel konuşma ve kendi kendine konuşma dil stratejilerini daha az kullandığı; daha az yanıtlayıcı, daha az kabullenici ve çocuklarının hızına daha az yetiştiği bulunmuştur. Kİ çocuklar, normal dil gelişimine sahip çocuklara göre daha az ortak dikkat kurduğu, anneleri ile daha az iş birliği yaptığı, devamlılığının daha az olduğu, daha az etkileşim başlattığı ve daha az etkileşim sürdürdüğü bulunmuştur.  Kİ kullanan çocukların alıcı dil gelişimi ile yorumlama ve kendi kendine konuşma dil stratejileri arasında pozitif yönde ilişki bulunmuştur.

Abstract:
The aim of our study is to evaluate the amount and quality of language input of mothers of children with language delay who use cochlear implants (CI) during mother-child interaction. 21 children and their mothers using CI were included in the study group, 21 peers with typical development and their mothers in the control group. The age range of the children in the study and control groups was between 36-72 months, and mean age of the children in both groups was 57 ± 9 months. The mother-child interaction was video-recorded for 20 minutes. By watching the video recordings, the mother-child interaction was coded into the "mother-child interaction evaluation form". It was found that the mothers of the children using CI had a shorter mean length of utterance than the mothers of the children in control group; they used less number of different words, they asked more questions; the mothers used their children's names more and used explanation sentences less. Mothers of children using CI, compared to mothers of children in control group, followed their children's leadership less, had fewer playmates, used verbal imitation, expansion, parallel speech, and self-talk less; they were less responsive, accepting, and adaptable to their children's pace. It has been determined that children with CI establish less joint attention, less cooperate, have less continuity, initiate less interaction, and maintain less interaction than children in in control group. A relationship was found between the receptive language development of children using CI and interpretation and self-talk.