Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanelerinde polimiksin B bazlı tedavi alan servis ve yoğun bakım hastalarında klinik ve mikrobiyolojik etkinlik, mortalite ve güvenliliği
Clinical and microbiological efficacy, mortality and safety in ward and intensive care unit patients receiving polymyxin B-based therapy in Ankara University Medical Faculty Hospitals
Yazar: ÖZGÜR DEMİR
Danışman: PROF. DR. KEMAL OSMAN MEMİKOĞLU ; DOÇ. DR. GÜLE ÇINAR
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology

Özet:
Amaç: Karbapeneme dirençli gram negatif bakteri (KD-GNB) enfeksiyonlarının prevelansı giderek artmaktadır ve klinisyenler tedavide başka seçeneklere yönelmiştir. Polimiksin B, çok ilaca dirençli (ÇİD) ve yaygın ilaca dirençli (YİD) gram negatif bakterilerin neden olduğu enfeksiyonlara karşı kullanılan ,kolistin ile in-vitro aktiviteleri hemen hemen benzer olan bir antibiyotiktir. Çalışmamızda çeşitli kliniklerde yatan hastalarda kullanılan polimiksin B (PMB) içeren tedavilerinin etkinliği, sonuçları ve sonuçları etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Haziran 2021 ile Haziran 2023 tarihleri arasında yoğun bakım ünitesi (YBÜ) ve servislerde yatarak tedavi görmekte olan ve PMB içeren kombinasyon tedavileri alan 351 hasta dahil edildi. Hastaların klinik, laboratuvar bulguları ve kullanılan tedavi rejimlerine ait bilgilere hastane bilgi yönetim sistemi ve hasta dosyaları taranarak ulaşılmıştır. Gruplar arası karşılaştırmalarda normal dağılan sayısal değişkenler için Student's T-Testi, normal dağılmayan sayısal değişkenler için Mann Whitney U testi, kategorik değişkenler için ise yerine göre Ki-kare ya da Fisher Testi kullanıldı. Klinik yanıtsızlık, mikrobiyolojik eradikasyon başarısızlığı ve 28 günlük mortalite için bağımsız risk faktörlerini belirlemek amacıyla çok değişkenli analiz yapıldı. Korelasyon analizinde iki değişkenin arasındaki korelasyon katsayısı 0,6'nın üzerinde olduğunda p değeri daha büyük olan veya klinik anlamlılığı daha düşük olanı analizden çıkarıldı.P<0.05 için sonuçlar istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.

Bulgular: Klinik etkililik oranı %23,1 (81/351), mikrobiyolojik eradikasyon oranı %54,13(190/351) ve 28 günlük hastane içi tüm nedenlere bağlı ölüm oranı %61,3(215/351) olarak saptandı. Advers ilaç reaksiyonu oranı %21,4 idi ve bunlar arasında böbrek toksisitesi insidansı en yüksekti (%11,47). Çok değişkenli lojistik regresyon analiziyle klinik yanıtsızlığın yüksek SOFA skoru, etkenin kan kültüründe üremesi ve kontrol kültürde aynı etkenin tekrar gösterilmesi ile anlamlı derecede ilişkili olduğu belirlendi ( P<0.05).

Sonuç: Sonuç olarak, polimiksin B içeren kombinasyon tedavileri ÇİD ve YİD gram negatif bakterilerin tedavisinde bir seçenek olabilir: Klinik etkinliği ve toksisitesini doğru bir şekilde yorumlamak için yapılacak olan çalışmalarda MİK değerlerin belirlenmesine ve özellikle sinerjizm gösteren antibiyotiklerin belirlenmesi için iyi tasarlanmış klinik çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar kelimeler:Polimiksin B,klinik yanıtsızlık,risk faktörleri

Abstract:
Objectives: The prevalence of carbapenem-resistant gram-negative bacteria (CD-GNB) infections is increasing and clinicians have turned to other treatment options. Polymyxin B is an antibiotic used against infections caused by multidrug-resistant (MDR) and extensively drug-resistant (XDR) gram-negative bacteria and has almost similar in-vitro activities with colistin. The aim of our study was to evaluate the efficacy, results and factors affecting the results of polymyxin B (PMB) containing treatments used in inpatients in various clinics.

Materyal-Method: Our study included 351 patients who were hospitalised in intensive care units (ICU) and wards between June 2021 and June 2023 and received combination therapies containing PMB. Information on the clinical and laboratory findings of the patients and the treatment regimens used were obtained by searching the hospital information management system and patient files. For intergroup comparisons, Student's T-Test was used for normally distributed numerical variables, Mann Whitney U test was used for non-normally distributed numerical variables, and Chi-square or Fisher's test was used for categorical variables. Multivariate analysis was performed to determine the independent risk factors for clinical non-response, microbiological eradication failure and 28-day mortality. In correlation analysis, when the correlation coefficient between two variables was above 0.6, the one with a higher p value or lower clinical significance was excluded from the analysis. Results were considered statistically significant for P<0.05.

Results: The clinical efficacy rate was 23.1% (81/351), the microbiological eradication rate was 54.13%(190/351) and the 28-day in-hospital all-cause mortality rate was 61.3%(215/351). The rate of adverse drug reactions was 21.4%, with the highest incidence of renal toxicity (11.47%). Multivariate logistic regression analysis showed that clinical nonresponse was significantly associated with high SOFA score, growth of the agent in blood culture and reappearance of the same agent in control culture ( P<0.05).

Conclusion: In conclusion, combination therapies containing polymyxin B may be an option in the treatment of MDR and XDR gram negative bacteria: In order to accurately interpret the clinical efficacy and toxicity, well-designed clinical studies are needed to determine MIC values and especially to identify antibiotics showing synergism.

Keywords: Polymyxin B, clinical non-response, risk factors