Çok eklemli metinlerin tasarımı ve öğretimi
Designing and teaching of multimodal texts
Yazar: AHMET ULUDAĞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAMDİ BİRGÖREN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Çağımız görüntü çağıdır. Teknolojide yenilikler ve ilerlemeler yaşanırken iletişim, bu gelişmelerin etkisiyle hızlı bir şekilde kaynağını ve zeminini de değiştirmiştir. Eski metinlerin yerini görüntü ve hareketin yoğun olarak kullanıldığı eklemli metinler almıştır. Okuryazarlık üzerine geleneksel odaklanma, artık öğrencilerin karmaşık iletişim ortamlarında gezinmeleri için yeterli değildir. Yazılı metni okuma, yerini görsel okumaya; yazma eylemi ise görsel tasarıma bırakmıştır. Geleneksel yazı ve metin artık iletişimin bir parçası olmaktan çıkmıştır. Yeni metinler bu yüzyılın iletişim aracı hâline gelirken öğrencilerin sadece tüketici olması onları edilgen yapıp yaratıcılıklarını azaltmıştır, etken bir okuryazarlık ise bu metinleri üretmekten geçmektedir. Bu çalışmada, eklemli metinlerin metin olma özellikleri, bilgi süreçleri, tasarım aşamaları ve eğitimi konusunda öğretmenlere yol gösterecek bilgiler sunularak dil eğitimindeki eklemli metinleri tasarlama çalışmalarına katkı sağlamak amaçlanmaktadır. Araştırmada, doküman inceleme yapılmıştır ve verilerin incelenmesinde içerik incelemesi tekniği kullanılmıştır. Araştırmaya veri toplamak amacıyla son otuz yılda yapılmış makaleler, lisansüstü çalışmalar ve kitaplar incelenmiştir. Sonuç olarak eklemli metinlerin eklemleri, multidisipliner yönü ve tasarım aşamalarında nelere dikkat edilmesi gerektiği eğitim sistemimiz açısından değerlendirilmiş ve ihmal edilen bir öğreti olduğu ve bu eksikliğin giderilmesi gerektiği vurgulanmıştır.

Abstract:
Our age is the age of images. While there are innovations and advances in technology, communication has rapidly changed its source and basis under the influence of these developments. The old texts have been replaced by multimodal texts in which images and movement are used extensively. The traditional focus on literacy is no longer sufficient for students to navigate complex communication environments. Reading written text is replaced by visual reading; The act of writing is left to visual design. Traditional writing and text are no longer a part of communication. While new texts have become the means of communication of this century, the fact that students are just consumers has made them passive and reduced their creativity, and active literacy depends on producing these texts. This study aims to contribute to the studies on designing multimodal texts in language education by providing information that will guide teachers about the text characteristics of articulated texts, information processes, design stages, and education. In the research, document analysis was conducted, and a content analysis technique was used to examine the data. In order to collect data for the research, articles, postgraduate studies, and books written in the last thirty years were examined. As a result, the formats of articulated texts, their multidisciplinary aspect, and what to pay attention to in the design stages were evaluated in terms of our education system and it was emphasized that this is a neglected doctrine, and that this deficiency should be eliminated.