Generalize osteoartritte kaplıca tedavisi: Fransa, aix-les-bains ulusal kaplıca tesisinde 99 kişilik açık, gözlemsel çalışma
Spa therapy in generalized osteoarthritis: an open observational study on 99 patients in Aix-les-bains national spa center-France
Yazar: FATMA BEGÜM BERKÖZ
Danışman: PROF. DR. NERGİS ERDOĞAN
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Ekoloji ve Hidroklimatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Romatoloji = Rheumatology ; Tıbbi Ekoloji ve Klimatoloji = Medical Ecology and Climatology
Dizin: Balneoloji = Balneology ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fransa = France ; Kaplıcalar = Thermal springs ; Osteoartrit = Osteoarthritis ; Peloidler = Peloids ; Tedavi = Treatment

Özet:
AMAÇ: Generalize osteoartritli (GOA) hastalarda kaplıca tedavisinin, klinik değerlendirme parametreleri üzerine etkilerinin analizi.GEREÇ VE YÖNTEM: Fransa, Aix-Les-Bains Ulusal Kaplıca Merkezine, kaplıca tedavisi almak üzere sevk edilen, GOA tanısı almış 99 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalara, üç haftalık kaplıca küründe (6 gün/hafta), ağrılı lokalizasyonlarına göre, ardışık günlerde, üçlü kombinasyonlar şeklinde peloidoterapi, kabin içi lokal termomineralli su buharı (Berthollet tekniği), hidrojet banyosu, hidromasaj havuzu, su içi egzersiz programı, termal havuz içi serbest mobilizasyon, termomineralli su altında ya da standart (kuru) masaj uygulandı. Sonuçlar, tedavi öncesi, sonrası ve 8. ayda, hastaların yanıtladıkları değerlendirme anketleriyle analiz edildi. Birincil değerlendirme kriteri, 5'lik Likert ölçeğinde tedavi sonu iyileşmeye ait hasta görüşü, ikincil değerlendirme kriterleri; PASS (Patient Acceptable Symptom State), MHAQ (Modified Health Assessment Questionnaire), RAPID 3 (Routine Assessment of Patient Index Data), numaralandırılmış VAS ile ağrı ve hastanın global değerlendirmesi, ODI (Oswestry Disability Index), WOMAC (Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index), EQ-5D, EQ VAS, OMERACT-OARSI tedaviye yanıt kriter seti, ilaç kullanımındaki değişim, tedavi sonrası hasta tarafından algılanan iyilik hali süresiydi. Tedavi sonunda istenmeyen etki sorgulaması yapıldı. Hasta değerlendirme ölçeklerinin değişime duyarlılığı, standardize edilmiş cevap ortalaması (SRM) ve etki büyüklüğü (ES) hesabı ile ölçüldü. İstatistiksel değerlendirme intention-to-treat metoduna dayalı olarak gerçekleştirildi.BULGULAR: Tedavi sonunda iyileşme bildiren hasta frekansının %61 olduğu, 8. ayda bu oranın %68'e yükseldiği, tedavi sonunda hastaların %33'ünün, 8. ayda ise %75'inin PASS'a olumlu yanıt verdiği izlendi. Tedavi sonunda tüm hasta değerlendirme anketlerinde anlamlı iyileşme (p<0,05) izlenirken, 8. ayda anlamlı iyileşmenin WOMAC ağrı ve eklem sertliği alt ölçekleri ve ODI'de devam ettiği izlendi. OMERACT-OARSI kriterlerine göre tedaviye yanıt veren hasta frekansı, tedavi sonunda %34-40, 8. ayda %25-34 olarak hesaplandı. Kaplıca kürü sonrası hasta tarafından algılanan iyilik hali süresinin 6 ay devam ettiği, hastaların tedavi sonunda %20'sinin, 8. ayda ise %36'sının ilaç kullanımında azalma bildirdiği izlendi. Kaplıca kürünün iyi tolere edildiği ve tedavi sırasında ciddi istenmeyen etki görülmediği saptandı. Hasta değerlendirme anketlerinin tedaviye duyarlılığı analiz edildiğinde; numaralandırılmış VAS ile ağrı değerlendirmesi (0-10)'nin en yüksek sensiviteye sahip olduğu ve bu parametreyi WOMAC, ODI, RAPID 3 ve numaralandırılmış VAS ile hastanın global değerlendirmesi (0-10) anketlerinin izlediği tespit edildi.SONUÇ: GOA'lı hastalarda kaplıca kürü iyi tolere edilmekte, tedavi sonunda ağrı, fonksiyon ve hayat kalitesinde anlamlı iyileşmeye yol açmakta ve bu iyileşme bazı parametreler için 8. ayda da devam etmektedir. Tedavi sonunda iyilik hali hastaların çoğu için kabul edilebilir semptom düzeyinde olmadığı halde, 8. ayda tatminkar hasta oranı artmıştır. Değişime duyarlılıklarının yüksek olması nedeniyle, numaralandırılmış VAS ile ağrı ve hastanın global değerlendirmesi, WOMAC, RAPID 3, ve ODI ölçeklerinin, GOA'lı hastalarda kaplıca tedavisine cevabın değerlendirilmesinde kullanımlarının uygun olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
AIM: To analyse the change in clinical outcomes of patients with generalized osteoarthritis (GOA) after spa therapy.MATERIAL AND METHOD: 99 GOA patients who were referred to Aix-Les-Bains National Spa Center for their spa treatment, were included in the study. Patients had recieved their daily spa treatment during 3 weeks (6 days/week). Treatment protocols were designed according to the painful localizations, with 3 different spa treatment modalities for each consecutive days; combining peloidotherapy, local mineral water cloud application in special cabins (Berthollet?s technique), bathtub with hydrojets, pool with underwater hydromassages, supervised aquatic exercises, free mobilization in thermal pool, underwater or standart (dry) massage. Patients were evaluated with the self-assessment questionnaires before the treatment, at the end of the treatment and at the 8th month follow-up. Patient?s opinion of improvement at the end of therapy (on 5 points Likert?s scale) was analyzed as the primary outcome. For secondary outcomes; Patient?s acceptable symptom state (PASS), Modified Health Assesment Questionnaire (MHAQ), Routine Assesment of Patient Index Data (RAPID 3), pain and patient?s global assesment on numerated visual analog scale (VAS) (0-10), Oswestry Disability Index (ODI), Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index (WOMAC), EQ-5D, EQ VAS, response to the treatment according to OMERACT-OARSI criteria set, change in drug consumption, patient-percieved post-treatment well-being period parameters were used. Adverse effects were recorded at the end of therapy. Sensitivity to change of patient?s self-assesment scales was measured by Standardized Response Mean (SRM) and Effect Size (ES). Statistical analyses were based on intention-to-treat method.RESULTS: 61% of patients announced improvement at the end of therapy, 68% at 8th month. The frequency of patients reached PASS was 33% at the end of the treatment and 75% at 8th month. At the end of therapy, significant improvement was observed in all outcome measures (p<0.05). At 8th month, this significant improvement continued for ODI, WOMAC pain and stiffness subscales. Frequency of the responders according to OMERACT-OARSI criteria set were calculated as 34-40% at the end of treatment and 25-34% at the 8th month follow-up. Patient-percieved well-being period lasted up to 6 months after therapy. For drug consumption, 20% of patients expressed decrease at the end of the treatment, 36% at the 8th month follow-up. No serious adverse effect was observed during the treatment and spa therapy was well tolerated. Pain on numerated VAS (0-10) parameter was observed to have the highest sensivity to change. This scale was followed by -highly sensitive- WOMAC, RAPID 3, ODI and patient?s global assesment on numerated VAS (0-10) tests.CONCLUSION: Spa therapy was observed to be well tolerated and resulted in a significant improvement in pain, function and quality of life in patients with GOA. This improvement lasted up to 8th month for some of the parameters. Improvement was not enough to reach an acceptable symptom state immediately after the therapy, but at 8th month evaluation, patients were observed to be satisfied with their health status. Since, pain and patient?s global assesment on numerated VAS (0-10), WOMAC, RAPID 3 and ODI were calculated to be the most sensitive outcome measures, it may be useful to use these parameters when evaluating the effect of spa therapy in GOA.