Kripto paraların vergilendirilmesinde uluslararası vergi sistemlerinin rolüne ilişkin karşılaştırmalı bir analiz
A comparative analysis of the role of international tax system in the taxation of crypto coins
Yazar: BEDRETTİN KOLÇAK
Danışman: PROF. DR. MUHAMMET BEZİRCİ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law ; Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Blok zinciri sistemi = Blockchain system ; Kripto para birimi = Crypto currency ; Türk vergi hukuku = Turkish tax law ; Türk vergi sistemi = Turkish tax system ; Uluslararası vergi anlaşmaları = International tax treaties ; Vergi hukuku = Tax law ; Vergilendirme = Taxation

Özet:
Kripto paralar, gelişen ve değişen dünyanın yeni şekil almış hususlarından birisidir. Teknolojin bu denli hayatın içerisinde olduğu bir ortamda kripto paralar da sürekli bir gelişim göstererek yaygınlığını artırmaktadır. Bu durum ulusal para birimleri adına büyük bir kaygı oluştursa da oluşan piyasada ve bu piyasadaki hareketlilik ülkelerin bir numaralı gelir kaynağı olan vergilendirme konusunu gündeme getirmektedir. Ülkeler her ne kadar rahatsızlık duysada vergi gelirinden mahrum  kalmak istememektedir. Bu sebepledir ki birçok ülkede kripto paraların vergilendirilmesine ilişkin düzenleme yapılmış, süreç içerisinde güncellemelere dahi gidilmiştir. 
	Çalışma kapsamında ülkelerin kripto paralara karşı yaklaşımlarının ve vergi uygulamalarının incelenmesi amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda çalışmanın ilk bölümünde kripto paralar ve blok zincir teknolojisi hakkında genel bilgiler başlığı altında kripto paranın tanımına, kripto paranın temelini oluşturan blok zinciri teknolojisine, kripto paranın gelişimine, kripto paranın teknolojik alt yapısına, kripto para türlerine, kripto para birimlerinin avantajlarına ve dezavantajlarına yer verilmektedir.
	Çalışmanın ikinci bölümünde bu kez Türk Vergi Hukuku ve Uluslararası Vergi Hukuku açısından kripto paraların vergilendirilmesi başlığı altında vergi kavramına, vergi hukukuna, vergilendirme ilkelerine, vergi harcamalarına, vergi harcamasının özelliklerine ve vergi harcamalarının türlerine, kripto para ekosisteminde kazancı doğuran eylemlere, kazançlardan alınan vergi türlerine, çifte vergilendirme kavramına, çifte vergilendirmenin ortaya çıkış nedenlerine, uluslararası vergi anlaşmalarına ve çifte vergilendirmeyi önleme anlaşmalarına yer verilmiştir.
	Çalışmanın üçüncü ve son bölümünde ise kripto paraların vergilendirilmesinde uluslararası vergi sistemlerinin rolüne ilişkin karşılaştırmalı bir analiz başlığı altında ülkelerin kripto paraları vergilendirmeleri incelenmiş, Avrupa ve OECD  ülkelerinin kripto paralara yönelik vergilendirme sistemlerinin yanında Türkiye'nin kripto paralara yönelik yaklaşımlarına ve kripto paraların vergilendirilmesindeki sorunlara, kripto para vergi sistemlerinin karşılaştırılmasına ve değerlendirilmesine ve son olarak kripto paraların vergilendirilmesinin karşılaştırmalı bir analize yer verilerek çalışma tamamlanmıştır.

Abstract:
Cryptocurrencies are one of the newly shaped aspects of the developing and changing world. In an environment where technology is so involved in life, cryptocurrencies also show a continuous development and increase their prevalence. Although this situation creates a great concern on behalf of national currencies, the market and the dynamism in this market bring up the issue of taxation, which is the number one source of income for countries. Although countries feel uncomfortable, they do not want to be deprived of tax revenue. For this reason, regulations regarding the taxation of cryptocurrencies have been made in many countries, and even updates have been made in the process.
Within the scope of the study, it is aimed to examine the approaches and tax practices of countries towards cryptocurrencies. In this direction, in the first part of the study, under the title of general information about cryptocurrencies and blockchain technology, the definition of crypto money, the blockchain technology that forms the basis of crypto money, the development of crypto money, the technological infrastructure of crypto money, types of cryptocurrencies, the advantages and disadvantages of cryptocurrencies are given. 
In the second part of the study, this time under the title of taxation of cryptocurrencies in terms of Turkish Tax Law and International Tax Law, the concept of tax, tax law, taxation principles, tax expenditures, the characteristics of tax expenditures and types of tax expenditures, the actions that generate earnings in the crypto money ecosystem, the types of taxes taken from earnings, The concept of double taxation, the reasons for the emergence of double taxation, international tax treaties and double taxation avoidance treaties are included.
In the third and last part of the study, under the title of a comparative analysis on the role of international tax systems in the taxation of cryptocurrencies, the taxation of cryptocurrencies of countries has been examined, besides the taxation systems of European and OECD countries towards cryptocurrencies, Turkey's approaches to cryptocurrencies and the problems in taxation of cryptocurrencies, cryptocurrencies. The study was completed by comparing and evaluating tax systems and finally a comparative analysis of taxation of cryptocurrencies.