Robotik kodlama etkinliklerinin ortaokul öğrencilerinin kodlamaya ilişkin öz-yeterlik algılarına etkisi ve etkinliklere ilişkin öğrenci yaşantıları
Effects of robotic coding activities on the 
effectiveness of secondary school students 'self-efficacy and student experience about activities
Yazar: İBRAHİM KASALAK
Danışman: PROF. DR. ARİF ALTUN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgisayar destekli eğitim = Computer assisted education ; Blok temelli programlama = Blok based programming ; Kodlama = Coding ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Programlama = Programming ; Robotik = Robotics ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Öğrenci davranışı = Behavior of student ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Bu çalışma kapsamında, ortaokul düzeyinde robotik kodlama etkinlikleri ile öğrencilerin blok temelli programlamaya ilişkin öz-yeterlik algıları arasında anlamlı bir ilişki olup almadığının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bunun yanında robotik kodlama etkinliklerine ilişkin öğrenci yaşantıları araştırılmış, robotik kodlama etkinliklerinin düzenlenmesi sürecinde dikkat edilmesi gerekenlere ilişkin bulgulara yer verilmiştir.
Çalışma iki aşamadan oluşmuştur. Birinci aşamada "blok temelli programlamaya ilişkin öz-yeterlik algısı ölçeği" geliştirilmiştir. Ayrıca geliştirilen ölçme aracı ile katılımcılardan elde edilen öz-yeterlik puanları çeşitli değişkenler açısından incelenmiştir. Ortaokul düzeyinde eğitim gören toplamda 329 öğrenciden toplanan verilerle yapılan geçerlik ve güvenirlik çalışması sonucunda 5 maddeden oluşan "basit blok temelli programlama görevleri" ve 7 maddeden oluşan "karmaşık blok temelli programlama görevleri" şeklinde isimlendirilen 2 faktörlü 5'li Likert tipinde bir "Blok Temelli Öz-yeterlik algısı Ölçeği" geliştirilmiştir (α=.893). Açımlayıcı faktör analizi sonunda 5 maddelik birinci faktör toplam varyansın %11.462'ini, 7 maddelik ikinci faktör ise toplam varyansın %46.763'ünü açıklamış ve bu yapıya ilişkin model doğrulayıcı faktör analizi ile de doğrulanarak bireylerin blok temelli programlamaya ilişkin öz-yeterlik algısını ölçen geçerli ve güvenilir bir araç elde edilmiştir.
İkinci aşamada ise 5 haftalık robotik kodlama etkinlikleri planlanmış, ardından etkinlikler bir devlet okulundaki 58 öğrenciyle uygulanmıştır. Öğrencilerin ön test-son test sonuçlarına göre hem basit hem de karmaşık blok temelli programlamaya ilişkin öz-yeterlik algısı puanlarında grup içi pozitif yönde anlamlı değişim meydana gelmiştir (basit t= -5.01, p=0.000; karmaşık t= -8.84, p=0.00). Çeşitli değişkenler açısından blok temelli programlamaya ilişkin öz-yeterlik algılarındaki farklılaşmaya bakıldığında ise, cinsiyete (basit t= -0.58, p=0.56; karmaşık t= 0.87, p=0.39), evde bilgisayar sahipliğine (basit t= -1.23, p=0.22; karmaşık t= -1.23, p=0.22), evde internet bağlantısı sahipliğine (basit t= -0.37, p=0.22; karmaşık t= -0.44, p=0.66) ve ders dışında Scratch programına çalışma olanağına göre (basit t= -0.91, p=0.37; karmaşık t= -0.91, p=0.37) anlamlı olarak farklılaşmadığı bulunmuştur.
Robotik kodlama etkinliklerine ilişkin öğrenci yaşantılarını tespit etmek amacıyla alanyazında İngilizcesi bulunan "etkinlik algısı ölçeği" Türkçeye uyarlanmıştır. Her etkinliğin sonunda uygulanan etkinlik algısı ölçeğinden, gözlem ve görüşme notlarından elde edilen bulgular yorumlandığında, öğrencilerin etkinlikleri eğlenceli ve ilgi çekici buldukları, etkinliklere katılmaya istekli oldukları, etkinliklerin kişisel gelişimlerine olumlu katkı sağladığını düşündükleri yönünde bulgular elde edilmiştir.


Anahtar sözcükler: Blok temelli programlama, kodlama, robotik kodlama, özyeterlik algısı

Abstract:
In this study, it was aimed to determine whether there is a meaningful relationship between robotic coding activities at secondary school level and self-efficacy perceptions related to block-based programming. In addition, students' experiences in robotic coding activities have been researched and findings about what should be considered during the organization of robotic coding activities.
The study has two phases. In the first step, the "Block-Based Self-Efficacy Perception Scale" was developed. In addition, the self-efficacy scores obtained from participants with the developed measurement tool were examined in terms of various variables. As a result of the validity and reliability study performed on 329 students in the middle school level, A two-factor Likert-type "Block-Based Self- Efficacy Perception Scale" was defined as "Simple Block-Based Programming
Tasks" consisting of 5 items and "Complex Block-Based Programming Tasks" consisting of 7 items (α = .893). At the end of the exploratory factor analysis, the first factor of 5 items explained 11.462% of the total variance, the second factor of 7 items explained 46.763% of the total variance and validated by model confirmatory factor analysis of this structure, a reliable scale has been achieved.
In the second phase, 5-week robotic coding activities were planned, followed by 58 students in a public school. According to pre-test and post-test results of the students, there was a significant change in intra-group positive direction in the selfefficacy perception scores of both simple and complex block-based programming (simple t = -5.01, p = 0.000, complex t = -8.84, p = 0.00). In terms of various variables, when we look at the differentiation of self-efficacy perceptions regarding block-based programming, it is found that it does not differ significantly according to gender (simple t = -0.58, p = 0.56, complex t = 0.87, p = 0.39), computer ownership at home (simple t = -1.23, p = 0.22, complex t = -1.23, p = 0.22), Internet connection ownership at home (simple t = -0.37, p = 0.22, complex t = -0.44, p = 0.66) and the possibility to study Scratch program out of course (simple t = -0.91, p = 0.37, complex t = -0.91, p = 0.37).
In order to determine the students' experiences regarding robotic coding activities, the "activity perception scale" in English was adapted to Turkish. When findings obtained from the "activity perception scale" and from observation and interviews were interpreted at the end of each activity, findings were obtained that students thought that they found the activities fun and interesting, were willing to participate in the activities, and contributed positively to the personal development of the activities.


Keywords: Blok based programming, coding, robotic coding, self-efficacy perception