Meslek lisesi öğrencilerinin gelecek beklentileri, kariyer kararı öz yeterlikleri, akademik güdülenme ve başarıları arasındaki ilişkiler
Relationships between vocational high school students' future expectations, career decision self-efficacy, academic motivation and achievements
Yazar: YASEMİN YAZAN
Danışman: DOÇ. DR. SEVİLAY YILDIZ
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı meslek lisesi öğrencilerinin gelecek beklentisi, kariyer kararı öz yeterlikleri, akademik güdülenme ve başarıları arasındaki ilişkilerin saptanmasıdır. Araştırmada tarama yöntemi kullanılmış, araştırmanın desenini ise açımlayıcı ilişkisel desen oluşturmuştur. Araştırmanın çalışma grubunu, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Türkiye'nin Batı Karadeniz Bölümü'nün bir ilinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okulları bünyesindeki meslek liselerinde öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmaya beş farklı okuldan 796 öğrenci katılmıştır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, "Gelecek Beklentisi Ölçeği", "Kariyer Kararı Öz Yeterlik Ölçeği-Kısa Formu", "Akademik Güdülenme Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizi IBM SPSS 23v ve IBM Amos 24v paket programı kullanılarak yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre, meslek lisesi öğrencilerinin gelecek beklentileri, kariyer kararı öz yeterlikleri, akademik güdülenme ve başarıları arasında anlamlı ve pozitif yönlü ilişkiler tespit edilmiştir. Söz konusu bulgular ışığında, öğrencilerin kariyer hedeflerini belirleme ve bu hedeflere ulaşmak için plan yapma konularında rehberlik ve danışmanlık hizmetlerinin önem kazanması, okul ortamında düzenli olarak hedef belirleme atölyeleri veya bireysel danışmanlık seansları düzenlenmesi gibi önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The aim of this research is to determine the relationships between future expectations, career decision self-efficacy, academic motivation and success of vocational high school students. The study employed a survey method, with an exploratory correlational design shaping the research framework. The sample of the research consists of students studying in vocational high schools within the public schools affiliated with the Ministry of National Education in a province of the Western Black Sea Region of Turkey in the 2023-2024 academic year. 796 students from five different schools participated in the research. Personal information form, "Future Expectation Scale", "Career Decision Self-Efficacy Scale-Short Form", "Academic Motivation Scale" were used as data collection tools. Data analysis was done using IBM SPSS 23v and IBM Amos 24v software packages. According to the research findings, significant and positive relationships were determined between the future expectations, career decision self-efficacy, academic motivation and success of vocational high school students. In light of these findings, recommendations were made such as increasing the importance of guidance and counseling services in determining students' career goals and making plans to achieve these goals, and organizing regular goal-setting workshops or individual counseling sessions in the school environment.