Koroner arter hastalarında ınsıg-2 ve scap gen varyasyonlarının serum lipoprotein düzeylerine etkisinin incelenmesi
Study on the effects of insig-2 and scap gene variations on serum lipoprotein levels in patients with coronary artery disease
Yazar: DUYGU SİVRİ
Danışman: PROF. DR. OĞUZ ÖZTÜRK
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine
Dizin: Genler = Genes ; Kolesterol-LDL = Cholesterol-LDL ; Koroner arter hastalığı = Coronary artery disease ; Koroner dolaşım = Coronary circulation ; Koroner hastalık = Coronary disease ; Lipid metabolizması = Lipid metabolism ; Lipidler = Lipids ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Plazma LDL-kolesterol (LDL-K) yüksekliği koroner arter hastalığı (KAH)'nın en güçlü belirleyicilerinden biridir. Hücre içi kolesterol dengesinde görevli Sterol Regülator Element Bağlayıcı Protein (SREBP)'ler kolesterol sentezinde ve homeostazında önemli rol oynayan transkripsiyon faktörleridir. SREBP'lerin fonksiyonu  endoplazmik retikulum içinde integral proteinlerle ile ilişkilidir. Bunlar, SREBP Kesimini Aktive Eden Protein (SREBP Cleavage Activating Protein,SCAP), Insig-1 (insulin-induced gene product-1) ve Insig-2'dir. Tez projemizde bu amaçla Türk koroner arter hastalarında INSIG-2 geni rs9308762 C>T SNP  ve SCAP geni rs4858868 G>A SNP'nin KAH riskine olası katkılarını gen-gen ve gen-çevre etkileşimleri dikkate alınarak belirlenmesi amaçlanmış ve çalışmaya 73 KAH hastası ve 58 kontrol dahil edilmiştir. KAH hasta grubunda sistolik (SKB) ve diastolik kan basıncı (DKB) düzeyleri (p=0,000) kontrol grubuna kıyasla yüksek iken HDL-K değeri düşük bulunmuştur (p=0,015). INSIG2 rs9308762 C>T varyasyonunun çalışma gruplarındaki dağılımı Hardy-Weinberg Eşitliği (HWE)'ne uyumludur (p>0.05). KAH grubunda SCAP rs4858868 nadir AA genotipi gözlenmemiştir. INSIG2 rs9308762 C>T genotiplerinin çalışma gruplarında serum lipid profili, kan basınçları ve vücut kitle indeksi (VKİ) üzerine etkisi incelendiğinde; kontrol grubunda INSIG nadir T alleli normal CC homozigotlara kıyasla yüksek VKİ değerleri ile ilişkilidir (p=0.017). SCAP rs4858868 G>A  SNP  normal G alleli taşıyan bireylerde nadir AA'ya sahip olanlara kıyasla DKB değerleri yüksektir (p=0.016). Eşik metabolik risk değerleri açısından incelendiğinde, kontrol grubunda INSIG2 rs9308762 normal CC homozigot genotipi ve HDL-K değerlerinin 0,90 mmol/l'ye eşit ve altında değerde olması ilişkili gözlenmiştir (p=0,026). Bulgularımıza dayanarak, INSIG2 rs9308762 C>T ve SCAP geni rs4858868 G>A SNP'lerinin KAH risk faktörlerine katkısı olduğu çıkarımını yapabiliriz.

Abstract:
The elevation of the plasma LDL-cholesterol (LDL-C) levels is one of the strongest deterministic of coronary heart disease (CHD). The Sterol Regulator Element Binding Proteins (SCREBPs), which are responsible for the intracellular cholesterol balance, are transcription factors that play important roles on cholesterol synthesis and homeostasis. SREBPs function is associated with the integral proteins in the endoplasmic reticulum. They are SREBP Cleavage Activating Protein (SCAP), insulin-induced gene product-1 (Insig-1) and Insig-2. In our thesis project, it was aimed to investigate the INSIG-2 gene rs9308762 C>T and SCAP gene rs4858868 G>A SNPs for their possible gene-gene and gene-environmental interactions that may contribute to the risk of CHD development in Turkish coronary artery patients and the study group comprised of 72 CHD patients and 58 controls. In the CHD patient group, systolic (SBP) and diastolic blood pressure (DBP) levels were (p=0,000) higher than the controls whereas the HDL-C levels were lower (p=0,015). The distribution of the INSIG2 rs9308762 C>T variant in the study group was congruent with the Hardy-Weinberg Equilibrium (HWE) (p>0.05).  In the CHD group the rare SCAP rs4858868 AA genotype was not observed. When the effect of the INSIG2 rs9308762 C>T genotypes on serum lipid profiles, blood pressure and body mass index (BMI) were investigated   in the control group the rare INSIG T allele were associated with high BMI values compared to the normal CC homozygotes (p=0.017).  When the individuals carrying the SCAP rs4858868 G>A SNP normal G allele compared to the rare AA carriers DBP values found higher (p=0.016). Taking the threshold metabolic risk values in account, in the control group, the INSIG2 rs9308762 normal CC homozygote genotype and the HDL-K values equal or below 0.90 mmol/l were found associated (p=0.026). Based on our findings, it can be said that the INSIG2 rs9308762 C>T and SCAP gene rs4858868 G>A SNPs do contribute to the risk of CHD development.