Erişkin still hastalarında demografik, klinik, laboratuvarve tedavi özelliklerinin retrospektif yöntemle araştırılması
Investigation of demographic, clinical, laboratory and treatment characteristics in adult still patients by retrospective method
Yazar: SELİN ÖZTURAN ALMAS
Danışman: PROF. DR. REMZİ ÇEVİK
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Artrit = Arthritis ; Boğaz ağrısı = Sore throat ; Demografi = Demography ; Ferritin = Ferritin ; Miyalji = Myalgia ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Splenomegali = Splenomegaly ; Still hastalığı-erişkin = Still's disease-adult-onset ; Tedavi = Treatment ; İnflamatuar belirteçler = Inflammatory markers

Özet:
Erişkin başlangıçlı Still hastalığı (ESH), sıklıkla boğaz ağrısı, miyalji,
lenfadenopati, splenomegali ve nötrofilik lökositozun eşlik ettiği yüksek ateş,
kaybolan somon pembesi döküntü ve artrit ile karakterize nadir bir sistemik
inflamatuar hastalıktır. ESH'ın altta yatan nedenleri tam olarak aydınlatılamamış
olmakla beraber iş, aile ve sağlıkla ilgili stresli yaşam olaylarının da ESH için
potansiyel bir tetikleyici olduğu öne sürülmüştür. ESH'ın patogenezinde rol alan
hücresel ve moleküler mekanizmaların daha iyi anlaşılması hastalığın tedavisinde
yeni stratejilerin geliştirilmesine olanak sağlayacaktır.
Çalışmaya Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR Anabilim Dalı ve Gazi
Yaşargil EAH Romatoloji Polikliniklerine 2000-2022 yılları arasında başvuran,
Yamaguchi ve arkadaşlarının kriterlerine göre ESH tanısı almış 18-60 yaş arası 51
hasta alındı. Hastaların temel özellikleri, laboratuvar testleri, tedavi ve
komplikasyonlar hakkında geriye dönük olarak bilgi toplandı. Hastaların demografik,
klinik ve tedavi özellikleri önceden hazırlanan protokole göre karşılaştırıldı.
Hastalarımızın 37'si (%72.5)'si kadın ve yaş ortalaması 36,5±10,2 idi. Ateş,
döküntü, artrit, boğaz ağrısı ve miyalji en fazla görülen klinik bulgular; lökositoz,
akut faz reaktanları ve ferritin artışı en sık görülen laboratuar bulguları idi.
Hastalarımızı kendi arasında cinsiyet ve biyolojik ajan alıp almamalarına göre 2
gruba ayırarak karşılaştırdık. Klinik özellikler açısından kadın ve erkek grubu
arasında döküntü hariç anlamlı fark saptanmadı (p >0,05). Döküntü erkeklere oranla
kadınlarda daha sık görüldü(p=0,04). Kadınlarda erkeklere göre anemi daha fazla
saptandı(p=0,041). Biyolojik ajan kullanan grupta tanı gecikmesi daha
fazlaydı(p=0,01). Komplikasyon gelişen 4 hasta da kadındı.
Çalışmamız retrospektif olup verilerine tam ulaşılamayan hastalar çalışmaya
dahil edilmediğinden hasta sayısı nispeten sınırlı kalmıştır. Kadınlarda hastalığın
daha komplike seyrettiği ve tanı gecikmesi olan hastalarda biyolojik ajan
kullanımının daha fazla gerektiği görülmektedir. Erken tanı ve tedavi açısından
nedeni bilinmeyen ateş olgularında ESH farkındalığının arttırılması komplikasyonları
ve agressif pahalı ilaç kullanımını önleyecektir. Bunun için daha geniş ESH
hastalarının katıldığı prospektif çalışmaların yürütülmesi gerekmektedir.

Anahtar kelimeler: Erişkin Still hastalığı, Artrit, Döküntü, Retrospektif,
Ferritin

Abstract:
Adult-onset Still's disease (AOSD) is a rare systemic inflammatory disease
characterized by high fever, a disappearing salmon pink rash, and arthritis, often
accompanied by sore throat, myalgia, lymphadenopathy, splenomegaly, and
neutrophilic leukocytosis. Although the underlying causes of AOSD have not been
fully elucidated, it has been suggested that stressful life events related to work,
family and health are also a potential trigger for AOSD. A better understanding of
the cellular and molecular mechanisms involved in the pathogenesis of AOSD will
allow the development of new strategies in the treatment of the disease.
A total of 51 patients, aged between 18-60 years, who were diagnosed with
AOSD according to the criteria of Yamaguchi et al., who applied to Rheumatology
outpatient clinic at Dicle University Faculty of Medicine, Department of Physical
Medicine and Rehabilitation and Gazi Yaşargil Research and Training Hospital
between 2000-2022, were included in the study. Information about the basic
characteristics of the patients, laboratory tests, treatment and complications were
collected retrospectively. Demographic, clinical and treatment characteristics of the
patients were compared according to the previously prepared protocol.
37 (72.5%) of our patients were female and the mean age was 36.5±10.2
years. Fever, rash, arthritis, sore throat and myalgia were the most common clinical
findings, and the most common laboratory findings were leukocytosis, acute phase
reactants and increased ferritin levels. We compared our patients by dividing them
into 2 groups according to their gender and whether they took biological agents. No
significant difference was found between the female and male groups in terms of
clinical features, except for the rash (p>0.05). Rash was more common in women
than men (p=0.04). Anemia was more common in women than men (p=0.041).
Diagnosis delay was higher in the group using biologic agents (p=0.01). All 4
patients who developed complications were women.
Our study was retrospective and the number of patients was relatively limited,
since patients whose data could not be fully reached were not included in the study.
It was seen that the disease progresses more complicated in women and the use of
biologic agents was more necessary in patients with delayed diagnosis. Increasing AOSD awareness in cases of fever of unknown origin in terms of early diagnosis and
treatment will prevent complications and aggressive expensive drug use. For this,
prospective studies with larger AOSD patients are needed.

Keywords: Adult-onset Still Disease, Arthritis, Rash, Retrospective, Ferritin