Birinci basamakta bel ağrısına yaklaşım ile ilgili aile hekimliği asistanlarının bilgi düzeyinin değerlendirilmesi
Assesment of family medicine residents' knowledge level about low back pain approach in primary care
Yazar: MUSTAFA EMİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ESRA MELTEM KOÇ
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Ağrı = Pain ; Bel ağrısı = Back pain ; Doktorlar = Physicians ; Doktorlar-aile = Physicians-family ; Toplum ruh sağlığı merkezleri = Community mental health centers

Özet:
Giriş ve Amaç: Bel ağrısı aile hekimine en sık başvuru nedenleri arasında 5. sırada yer almaktadır. Hastaların sadece %15inde bel ağrısı nedenini açıklayabilecek bir neden tespit edilebilmektedir. 
Genellikle bel ağrısı vakaları omurganın biyomekaniğinin bozulmasına bağlıdır. Bel ağrısı kişilerin günlük yaşamsal aktivitelerini kısıtladığı gibi iş gücü kaybına neden olarak ailelere, ekonomiye, sanayiye ve ülkeye büyük bir yük oluşturmaktadır. Bu çalışmada amaç aile hekimliği asistanlarının,birinci basamakta bel ağrısına yaklaşım ile ilgili bilgi düzeylerinin değerlendirilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Bel ağrısı ile ilgili genel bilgileri, fizik muayene bilgilerini ve klinik bilgilerini değerlendiren sorulardan oluşan bir anket hazırlandı. Ayrıca bu sorular arasında asistanların hekimlik mesleğinde ve aile hekimliği branşında çalışma yıllarını, fizik tedavi rotasyonu yapıp yapmadıklarını ve eğitim aldıkları kurumun statüsü ile ilgili sorular soruldu. 20 sorudan oluşan anket formunu İzmir ilinde eğitim alan 114 aile hekimliği asistanından cevaplaması istendi. İstatistiksel analizler SPSS 22 paket programı kullanılarak yapıldı. Anketten doğru cevaplar değerlendirildi. Doğru cevap sayıları normal dağılıma uymadığı için (Histogram, Kolmogorov-Smirnov/ Shapiro-Wilks) iki grup arasındaki fark Mann-Whitney U, ikiden fazla grup arasında karşılaştırmalarda Kruskal-Wallis istatistiksel analizleri kullanıldı. Sayımla belirtilen ve oran ile özetlenen değişkenlerin bağımsız gruplar arasında farklılığının ölçülmesi için Ki-kare ve Fisher Testi kullanıldı. p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular:Çalışma kapsamına 114 asistan dâhil edilmiş olup yaş ortalamaları   29,18 ±3,020 (25-41) yıl idi. Asistanların meslekte çalışma süresi '0-5' yıl olanlar %68,4 (n:78), '6-10' yıl olanlar %31 (n:31), '>10 yıl' olanlar %4,4(n:5) idi. Asistanların aile hekimliği kliniğinde çalışma süresi '1. Yıl' olanlar %38,6 (n:44),'2. Yıl' olanlar %28,9 (n:33) ve '3. Yıl' olanlar %32,5 (n:37) idi. Fizik tedavi ve Rehabilitasyon rotasyonu yapanlar %20,2 (n:23) yapmayanlar %91(n:79,8) idi.
Meslekte çalışma yılı arttıkça verilen doğru cevap sayısında azalma, branşta yılın artması ve Fizik tedavi rotasyonu yapılması ile verilen doğru cevapların sayısının arttığı görüldü. Meslekte yıla, branşta yıla ve Fizik tedavi rotasyonu yapmaya göre verilen doğru cevap arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı.(p>0,05) 
 Sonuç: Birinci basamakta aile hekimleri mekanik bel ağrısı vakalarını, sekonder nedenlere bağlı olarak gelişen bel ağrısı vakalarından ayırabilmeli ve gerekli girişimlerde bulunarak zaman ve kaynak kaybına engel olmalı. Bunun için aile hekimliği asistanlarının Fizik tedavi ve Rehabilitasyon rotasyonu yapmaları için teşvik edilmeli ve hekimlerin mezuniyetlerinden sonra belirli dönemlerde meslek içi eğitim almaları sağlanmalıdır. 
Anahtar Kelimeler:
Bel ağrısı, Aile Hekimliği, Birinci Basamak, Bilgi Düzeyi

Abstract:
Introduction and Objective: Low back pain is the fifth most common reason for visiting a Family Physician. Only in the %15 of the patients there is a reason to explain the existence of low back pain. Usually it is due to the corruption of lomber vertebrae biomechanics. It can limit the everyday activities of the patients and it can cause burden to the families, to the economy, the industry and the state by lost of work power. The aim of this study was the evaluation of the knowledge of the Family Medicine residents according  the approach  to the low back pain in Primary Care
Material and Methods: We made a multiple choice questionnaire to evaluate the general knowledge , the physical examination knowledge and the clinical case differential diagnosis knowledge about low back pain. Also we added question about years working in medical profession after graduation, question about years working as resident, question about the preference of Physical Treatment and Rehabilitation rotation during the residency and question about the status of the hospital in which they are residents. We asked from the 114 family Medicine residents in İzmir to answer this questionnaire including 20 questions. Statistical analysis of data was performed utilizing IBM SPSS 22. We summed up the correct answers from the questionnaire. Since the count of correct answers did not show normality (Histogram, Kolmogorov-Smirnow and Shapiro –Wilks p<0,05) Mann-Whitney Test used for comparisons between two groups, while Kruskal-Wallis H test was utilized in comparisons of more than two groups. A  p<0.05 value was considered statistically significant
Results: A total of 114 residents were included in the study with a mean age of 29,18±3,020 (25-41).The %68,4 (n:78) was practicing medicine '0-5' years, %31(n:31) '6-10' years and %4.4(n:31)  '>10 years. The %38,6(n:44) of the residents was working in the family Medicine Clinic for 1 year, %28,9(n:33) was working  for 2 years and %32,3(n:37) was working for 3 years.%20,2(n:23) of the residents chose to make the Physical Treatment and Rehabilitation rotation while %91 didn't choose it.
With the increase in working years as a Physician the number of correct answers are decreasing. The amount of correct answers are increasing as the working years in the Family Medicine residency program and with choosing to make a rotation in Physical Treatment and Rehabilitation clinic. 
Conclusion: The Family Physicians must be able to distinguish the primary low back pain cases from the secondary low back pain pain cases and make the properly interventions to avoid the time and money lost. The Family Medicine residents must be encouraged to choose the Physical Treatment and Rehabilitation rotation and the periodically education of the Physicians must continue after graduation.  
Key Words:
Low back Pain,Family Medicine,Primary Care,Knowledge Level