Kronik bel ağrısında fizik tedavinin postür, spinal mobilite ve fonksiyonel durum üzerine etkileri
Effects of physical therapy on posture, spinal mobility and functional status in chronic low back pain
Yazar: MERAL BİLGİLİSOY FİLİZ
Danışman: PROF. DR. SİBEL ÇUBUKÇU FIRAT
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Kronik bel ağrısı, günlük aktiviteleri kısıtlayan, önemli sosyal ve ekonomik kayıplara neden olan, toplumun büyük bir kısmını etkileyen bir sağlık sorunudur. Kronik bel ağrısının postür ve spinal mobilitedeki değişikliklerle ilişkisi çeşitli çalışmalarla araştırılsa da, bu konuda fikir birliğine ulaşılamamıştır. Fizik tedavinin postür ve spinal mobilite üzerine etkilerine dair çok az sayıda veri mevcuttur. Bu çalışmanın amacı, kronik bel ağrılı hastalarda fizik tedavinin ağrı, fonksiyonel durum, postür ve spinal mobilite üzerine etkileri ile, cinsiyet, yaş ve VKİ'nin postür ve spinal mobiliteyle ilişkisinin araştırılmasıdır.
 Çalışmamıza, AÜTF FTR AD polikliniklerinde değerlendirilen, 3 aydan daha uzun süredir mekanik karakterde bel ağrısı olan 100 hasta alındı. Çalışma grubu fizik tedavi programına alınmış olan 60 hastadan, kontrol grubu ise fizik tedavi uygulanmayan 40 hastadan oluşturuldu. Çalışma grubuna 2 hafta süreyle, toplam 10 seans, yüzeyel ısıtıcı (hotpack veya infraruj), analjezik akım (TENS) ve derin ısıtıcı (US)'den oluşan fizik tedavi uygulandı. Hastaların ağrı şiddeti VAS'la, fonksiyonel durumları ODİ ile değerlendirildi. Postür dijital inklinometre ile LSA, ALP ve ATP açıları ölçülerek  değerlendirildi. Spinal mobilite ise gene dijital inklinometre ile AKF,  KLF, KTF, LF, TF, AKE, KLE, KTE, LE ve TE açıları ölçülerek değerlendirildi. Lomber fleksiyon ayrıca LST ile ölçüldü. Değerlendirmeler çalışmanın başında ve sonunda toplam iki kez yapıldı.
10 seanslık fizik tedavi programı sonunda, çalışma grubunda VAS, ODİ değerlerinde anlamlı azalma, LST'de, postür açılarının tamamında, spinal mobilite ölçümlerinden de AKF, KLF, KTF, AKE, KLE, KTE ve TE açılarında başlangıçtaki değerlere göre anlamlı artış elde edildi (p<0,05). Kontrol grubunda ise, çalışma öncesi ve sonrası VAS değerlerinde anlamlı değişiklik saptandı, ancak bu değişiklik çalışma grubundaki kadar belirgin değildi (p<0,05).                                                          
Kadınlarda postür değerlendirmelerinin tamamının (LSA, ALP, ATP), erkeklere göre anlamlı biçimde normalden fazla olduğu görüldü. Ayrıca kadınlarda LST ve torakal fleksiyon anlamlı olarak daha azdı. İleri yaştaki hastaların torakal kifozitelerinin anlamlı olarak artmış olduğu, yaş ile KLF, KTF, LF, KLE ve LE açıları arasında negatif yönde anlamlı korelasyon olduğu tespit edildi (p<0,05). Obez hastalarda torakal kifozitenin anlamlı olarak normalden daha fazla olduğu, mobilite ölçümlerinden LST ve LF'nin ise obez olmayanlara göre anlamlı olarak azalmış olduğu görüldü (p<0,05). 
Çalışmamızda kadınlarda, obezitesi olanlarda ve ileri yaştaki hastalarda postür bozukluğu ve spinal mobilitede azalma oranının daha fazla olduğu belirlendi. Kronik bel ağrılı hastalarda fizik tedavinin, ağrı, fonksiyonel durum, postür ve spinal mobilite üzerine olumlu etkileri oduğu görüldü. Fizik tedavinin kronik bel ağrısı tedavisinde etkili bir seçenek olduğu sonucuna varıldı.

Abstract:
Chronic low back pain is a health problem which affects a large proportion of the society, that leads significant social and economic loss and limitation of daily activities. Although the relationships between low back pain and posture and spinal mobility were investigated by several studies, no consensus achieved about these issues. There is not much data about the effects of physical therapy on posture and spinal mobility. The purpose of tis study is to investigate the effects of physical therapy on pain, functional status, posture and spinal mobility in chronic low back patients, and also the association of gender, age and BMI with posture and spinal mobility. 
100 patients who had mechanical low back pain of at least 3 months duration, and who were evaluated in the outpatient clinics of Akdeniz University Faculty of Medicine, Physical Therapy and Rehabilitation Department were included in our  study. The 60 patients in the study group were assigned a physical therapy program consisting of superficial heat (hotpack or infrared), TENS and ultrasound for two weeks, 10 sessions in total. No physical therapy was applied to the 40 patients in the control group. Pain severity of the patients was assessed by VAS and functional status was evaluated by ODI. Posture was assessed by digital inclinometre by measuring lumbosacral angle, standing lumbar and thoracic posture. Spinal mobility was evaluated by digital inclinometre by measuring standing hip flexion and extension, gross lumbar and thoracic  flexion and extension, lumbar and thoracic flexion and extension angles. Lomber flexion was also assessed by Schober test. Evaluations were done at baseline, and at the end of the study.  
At the end of 10-session physical therapy program, significant decreases in VAS and ODI and significant increases in Schober test, posture evaluations, and standing hip flexion and extension, gross lumbar and thoracic flexion and extension and thoracic extension angles  were noted in the study group when compared with baseline values (p<0,05).  There was also a significant decrease in VAS in control group, but not as distinctive as in study group.
In females, all of the postural angles were significantly more excessive when compared with males. Furthermore, in females, schober test and thoracic flexion degrees were significantly less than males. Thoracic kyphosis of the elderly was significantly larger than others and there was a significant and negative correlation between age and gross lumbar flexion and extension, lumbar flexion and extension, and gross thoracic flexion angles (p<0,05). Thoracic kyphosis angles were significantly larger in obese patients. A significant decrease was observed in the schober test and lumbar flexion of the obese patients when compared to non-obese persons (p<0,05). 
In our study, postural aberrations and decreases in spinal mobility were observed more common in females, obese and eldery patients. Significant improvements in pain severity, functional status, posture and spinal mobility were noted in chronic low back pain patients at the end of physical therapy program. As a conclusion,  it was stated that, physical thrapy is an effective option in treatment of low back pain.