Bipolar affektif bozuklukta öz-yönetim: Nitel bir çalışma
Self-management in bipolar disorder: A qualitative study
Yazar: CANSEV BAŞARAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜBRA GÖKALP
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
ÖZET
Bipolar Affektif Bozuklukta Öz-Yönetim: Nitel Bir Çalışma
Amaç:Bu araştırmanın amacı bipolar affektifbozukluğu olan bireylerin öz-yönetim deneyimlerini tanımlamak ve kategorize etmektir.
Materyal ve Metot: Araştırma, Aralık 2022-Eylül 2023 tarihleri arasında Amasya ilinde bulunan Toplum Ruh Sağlığı Merkezi'nde takip edilen ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 15 bipolar affektif bozukluk hastası ile yürütülmüştür. Araştırmada nitel araştırma türlerinden fenomenolojik desen kullanmıştır. Veriler "Kişisel Bilgi Formu" ve "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Elde edilen verilen içerik analizi ve MAXQDA programı kullanılarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Veri analizi sonucu yaşam tarzı yönetimi, tedavi yönetimi ve kriz yönetimi olmak üzere üç ana tema oluşturulmuştur. Hastalar öz-yönetim sürecinde stres, uyku ve para yönetimi gibi yaşam tarzını iyileştirmeye yönelik girişimlere başvurmanın yanında damgalanmadan bahsetmiştir. Hastalar, tedavi yönetiminde hastalığı kabullenmenin, düzenli kontrollere gitmenin, ilaç kullanımının ve ilaç kullanımı sonucu oluşan uyuşukluk, yorgunluk ve unutkanlık gibi yan etkilerin önemli olduğunu ifade etmişlerdir. Aynı zamanda katılımcılar çok para harcama, çok konuşma, uykuya dalma ve uyku halini korumakta zorlanma gibi semptomları fark ettiklerini ve olası kriz durumuna yönelik önlem aldıklarını ifade etmişlerdir.
Sonuç: Bipolar affektif bozukluk hastalarının yaşam tarzı yönetimi, tedavi yönetimi ve kriz yönetimi gibi öz-yönetim stratejileri kullandıkları bulunmuştur. Hastaların etkileşimini desteklemek, farkındalık düzeyini artırmak ve stresle baş etme tutumlarını desteklemek amacıyla bireysel ve grup müdahalelerinin planlanması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler:Bipolar affektif bozukluk, nitel çalışma, öz-yönetim, psikiyatri hemşireliği, ruhsal bozukluk

Abstract:
ABSTRACT
Self-Management in Bipolar Disorder: A Qualitative Study

Aim: The purpose of this study is to describe and categorize the self-management experiences of individuals with bipolar affective disorder.
Material and Method: The study was contucted with 15 voluntary participants suffering from bipolar affective disorder who were being followed at the Community Mental Health Center in Amasya between December 2022 and September 2023. The research utilized a phenomenological design, which is a qualitative research method. Data was collected through face-to-face interviews using the "Personal Information Form" and the "Semi-Structured Interview Form". the obtained data was analyzed using cıntent analysis and MAXQDA software.
Results: The analysis shows that there are three main themes identified: lifestyle management, threatment management and crisis management. Patients mentioned initiatives to improve their lifestyles, such as managing stress, sleep and finances, as well as discussing the issue of stigma. In terms of treatment management, patients emphasized the importance of accepting the illness, attending regular check-ups, and managing medication use and its resulting side effects like drowsiness, fatigue, and forgetfulness. Additionaly, participants mentionaed noticing symptoms such as excessive spending, excessive talking, difficulty falling asleep and difficulty maintaining sleep, and taking preventive measures for potential crisis situations.
Conclusion: It was found that individuals with bipolar affective disorder use self-management strategies such as lifestyle management, treatment management, and crisis management. ıt is recommended to plan individual and group interventions to support patient interaction, increase awareness levelsi and support coping mechanisms for dealing with stress.
Key Words: Bipolar affective disorder, mental disorder, psychiatric nursing, qualitative study, self-management