Acil servise başvuran ölümcül zehirlenmelerin 10 yıllık retrospektif analizi
10-year retrospective analysis of deadly poisoning applicants to emergency service
Yazar: ÖZGE BAKIŞKAN TOMBUL
Danışman: PROF. DR. AHMET SEBE
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Zehirlenmeler = Poisonings ; Ölüm = Death

Özet:
Acil Servise Başvuran Ölümcül Zehirlenmelerin 10 Yıllık Retrospektif Analizi
Amaç: Zehirlenme vakaları günümüzde sıklıkla mortalite ve morbiditeye sebebiyet verebilen önemli toplumsal bir sorundur. Zehirlenme vakalarında çoğunlukla antidot uygulanması ve semptomatik tedavi ile sağkalım ve sağaltım sağlanabilse de, günümüzde genç sağlıklı bireylerin ölümüne kadar gidebilen sağlık sorunlarına yol açabildiği için hala önemini korumaktadır. Acil servisler zehirlenme hastalarının tanısının konduğu tedavisinin yapıldığı, hastaların şifa ile veya morbidite, mortaliteyle sonuçlanabildiği kliniklerdir. Bizim bu çalışmadaki, amacımız mortal seyreden zehirlenme hastalarının retrospektif olarak incelenerek, literatüre tanı, tedavi, sonuçlarla ilgili analiz verileri kazandırmaktır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma retrospektif olarak planlanıp Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik Kurulu onayı ile Balcalı Hastanesi Acil Tıp Anabilim Dalı'nda 2009-2019 yılları arasında Erişkin Acil Tıp Servisine başvuran, 18 yaşından büyük, oral, intravenöz, inhalasyon veya cilt emilimi yoluyla kazara, zorla veya intihar amaçlı toksik madde veya ilaçlara maruz kalan ve morbidite veya mortalite ile sonuçlanan 59 hastayla gerçekleştirildi. Çalışmaya dahil edilen vakaların verileri hastane bilgi yönetim sistemi üzerinden ve hasta dosyalarından geriye dönük araştırıldı ve elde edilen veriler daha önceden oluşturulan veri toplama formuna kayıt edildi. Araştırma verileri "IBM SPSS 22 for Windows (SPSS Inc, Chicago, IL" aracığıyla bilgisayar ortamına yüklendi ve analiz edildi.
Bulgular: Çalışmaya toplam 59 hasta alındı. Tüm hastaların yaş ortalaması 45,12±15,83 yıl ve hastaların % 72,9'u (n=43) erkekti. Çalışmaya dahil edilen hastaların % 45,8'i özkıyım amacıyla zehirlenme şeklindeydi. Olguların % 86,4'ünün toksik madde veya ilaca sadece oral yolla maruziyeti vardı. Çalışmaya dahil edilen hastaların % 49,2'si zehirlenme sonrası ilk 6 saatte hastaneye başvurmuştu. Ölümcül seyreden zehirlenmelerde özkıyım amacıyla olan zehirlenme hastalarında kaza nedeniyle olan zehirlenme hastalarına göre istatiksel anlamlı derecede yaş ortalamasının daha düşük olduğu bulundu (p=0,006). Ölümcül seyreden zehirlenmelerde, özkıyım amacıyla ilaç veya madde alan hasta grubunun kaza ile zehirlenen hasta grubuyla karşılaştırıldığında istatiksel anlamlı fark oluşturacak düzeyde özgeçmişlerinde de özkıyım girişimlerinin olduğu saptandı (p=0,040).
Tartışma ve Sonuç: Çalışmamızda özkıyım amacıyla zehirlenmenin gençlerde, kaza nedeniyle zehirlenmenin ise yaşlılarda daha fazla görüldüğü saptandı. Özkıyım amacıyla toksik madde veya ilaç alan hastaların özgeçmişlerinde de benzer girişimlerinin mevcut olduğu görüldü. Özkıyım amacıyla toksik madde veya ilaç alan hastaların daha güçlü ve daha toksik ilaçlar almalarından dolayı geliş vital bulguları anstabildi. Sebebi her ne olursa olsun zehirlenme hastalarının büyük çoğunluğunun ilk 6 saat içinde hastaneye başvurularının olduğu görüldü. Yapılacak daha kapsamlı ve çok merkezli çalışmalar ile zehirlenmelerde mortalite ve mortaliteye etki eden faktörlerle ilgili daha net veriler elde edilebilir.
Anahtar Kelimeler: Acil servis, zehirlenme, ölümcül zehirlenme, geriye dönük, ölüm, kalıcı hasar

Abstract:
Introduction and Aim: Poisoning cases are an important social problem that can often cause mortality and morbidity. Although survival and healing in poisoning cases can be achieved with antidote application and symptomatic treatment, it is still important since it can lead to health problems that can lead to the death of young healthy individuals. Emergency services are clinics where treatment of poisoning patients is diagnosed and patients can result in healing or morbidity and mortality. In this study, our aim is to retrospectively examine the mortality of poisoning patients and to provide the literature with the data of diagnosis, treatment and results.
Material and Methods: This study was performed as a retrospectivly in the Department of Emergency Medicine at Balcalı Hospital with the approval of Çukurova University Faculty of Medicine Ethics Committee. 59 patients who admitted to the Adult Emergency Medicine Service between 2009 - 2019 years, who are over 18 years of age, who exposed to toxic substances or drugs through oral, intravenous, inhalation or skin absorption, by accident, forced or suicidal purposes and were resulted in morbidity or mortality, were included in the study. The data of the cases included in the study were retrospectively researched through the hospital information management system and patient files and were recorded in the previously prepared study sheet. Research data was uploaded and analyzed on computer via "IBM SPSS 22 for Windows (SPSS Inc, Chicago, IL)".
Results: A total of 59 patients were included in the study. The average age of all patients was 45.12 ± 15.83 years and 72.9% (n = 43) of the patients were male. 45.8% of the patients included in the study were in the form of poisoning for suicide. 86.4% of the cases had oral exposure to toxic substance or drug. 49.2% of the patients included in the study applied to the hospital in the first 6 hours after poisoning. In mortal poisonings, the mean age was found lower statistically significantly in patients who had purpose of suicide than patients who was poisoned accidentally (p = 0.006). In mortal poisonings, suicide attempts were also found in the background of patients who received medication or substance for suicide purposes compared to the group of patients who were poisoned by accident as a statistically significantly (p = 0.040).
Discussion and Conclussions: In our study, it was found that poisoning for suicide was more common in young people and accident poisoning was more common in the elderly. It was observed that patients who took toxic substances or drugs for suicide had similar attempts in their CVs. Due to the fact that patients who took substances or drugs for suicide attempts were taking stronger and more toxic drugs, arrival vital signs could be unstable. For whatever reason, the majority of poisoning patients were found to be admitted to the hospital within the first 6 hours. Clearer data on mortality and factors affecting mortality can be obtained through more comprehensive and multicenter studies.
Keywords: Emergency room, poisoning, mortal poisoning, retrospective, mortality, morbidity