Türk eğitim sisteminde uygulanan spor politikalarının yapısal ve kurumsal olarak incelenmesi
Structural and institutional analysis of sports policies applied in turkish education system
Yazar: İBRAHİM AKGÜN
Danışman: PROF. DR. BİLGE DONUK
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Spor Yönetim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Kurumsallaşma = Institutionalization ; Okullar = Schools ; Spor = Sports ; Spor politikası = Sport policy ; Spor yönetimi = Sport management ; Türk eğitim sistemi = Turkish education system

Özet:
Bu araştırmada, en az 10 yıl eğitim-spor ekseninde deneyimi bulunan yöneticilerin/akademisyenlerin/öğretmenlerin, Türk Milli eğitimde spor politikalarını yürüten çatı kuruluşlarının (GSB ve MEB) birbirleri ile olan koordinasyonları, izlenen politikalar ve sahadaki uygulamaları hakkında neler düşündükleri, onların bakış açısından sahadaki sorunların tespiti, bir değişim gerekip gerekmediğini öğrenme ve çözüm önerilerinde bulunulması amaçlanmıştır. 
Ayrıca ilgili Gençlik ve Spor Bakanlığının örgüt olarak kurumsal yönetim ilkelerini uygulama yönünde ve sporu tabana yayma ve gençliği spora teşvik etme noktasında izlemiş olduğu politikalar tespit edilip, değerlendirmeye çalışılmıştır. Bununla birlikte, katılımcıların görüşlerine başvurularak milli eğitim sisteminde uygulanan spor politikalarının olumlu değişiminin ve gelişiminin hangi stratejiler ile gerçekleştirilebileceğine dair öneriler sunulması hedeflenmiştir.
Bu araştırma, niteliksel bir veri toplama yöntemi olan derinlemesine mülakat yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma çalışma grubu, 4 müdür, 4 Akademisyen, 7 öğretmen ve 9 spor üst yöneticisi olmak üzere toplam 24 katılımcıdan oluşmaktadır. Bu minvalde, Gençlik ve Spor Bakanlığı genel merkezi Ankara'da, İl ve İlçe Gençlik Spor Müdürlüklerinde, bazı federasyonların genel merkezlerinde, Türkiye genelindeki bazı üniversitelerde ve MEB okulların da olmak üzere üç farklı ilde katılımcılar ile yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir.
Nitel araştırma deseninin doküman analizi yaklaşımıyla gerçekleştirilen bu çalışmanın sonucunda, iki elit politika yapıcı kurum olan MEB ile GSB teşkilatları arasında yeterli, etkin bir iletişim ve koordinasyonun olmadığı ayrıca önemli boyutta veri entegrasyon sorununun olduğu tespit edilmiştir. Fakat 2011 yılında alınan karar ile iki kurumun potansiyellerini birleştirerek kaynaklarını daha verimli bir şekilde kullanılabildiği gözlemlenmiştir. 2011 yılında okul sporları faaliyetlerinin GSB'ye devredilmesinin işleyişi olumlu yönde etkilediği tespit edilmiştir.
Bununla birlikte, GSB'nin kurumsal yönetimin temel ilkeleri çerçevesinde yükümlülüklerini yerine getirdiği ve özellikle alt kademelerde liyakatli personel atamalarına özen gösterdiği belirlenmiştir.
Araştırmamızda elde edilen veriler sonucu, okullardaki tesisleşme oranının %10 düzeyinde kalması, okullar arası sportif faaliyetlere katılım oranının %9 ile çok düşük seviyede seyretmesi, spor kültürünü tabana yaymayı amaçlayan GSB'nin öncelikle çözüme kavuşturması gerektiği konular olduğu gerçeğini ortaya çıkarmıştır. Aynı zamanda yükseköğretimde beden eğitimi ve spor öğretmeni yetiştirme, atama, kariyer basamağı ve başarıya teşvik politikalarının ve spor bilimleri fakültelerinde müfredatın derinlemesine değiştirilmesi konularının özellikle gözden geçirilmesi gereken ve düzenleme yapılması gereken başlıklar olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this research, opinions of sports managers/academicians/teachers who have at least 10 years of experience in the education-sport axis, about the policies followed in the national education system of GSB, which is the umbrella organization that carries out sports policies in Turkish national education, and its practices in the field, and its coordination with the Ministry of National Education were sought. In addition, it is aimed to identify the problems in the field from their point of view, to learn whether a change is needed and to propose solutions.
In addition, the policies followed by the relevant Ministry of Youth and Sports in the direction of applying the principles of corporate governance as an organization and in spreading sports and encouraging youth to sports were determined and tried to be evaluated. At the same time, it is aimed to present suggestions on which strategies can be realized with the positive development of sports policies implemented in the national education system by consulting the opinions of the participants.
This research was carried out with the in-depth interview method, which is a qualitative data collection method. The qualitative research working group consists of a total of 24 participants, including 4 principals, 4 academics, 7 teachers and 9 sports executives. In this respect, face-to-face interviews were held with the participants in three different cities, including the headquarters of the Ministry of Youth and Sports in Ankara, Provincial and District Directorates of Youth and Sports, headquarters of some federations, some universities throughout Turkey and MEB schools.
As a result of this study, which was carried out with the document analysis approach of the qualitative research design, it has been determined that there is not sufficient, effective communication and coordination between the two elite policy-making institutions, the MEB and the GSB, and moreover there is a significant data integration problem. However, with the decision taken in 2011, it was observed that the resources of the two institutions could be used more efficiently by combining their potentials. It was determined that the transfer of school sports activities to GSB in 2011 had a positive effect on the functioning.
However, it has been determined that GSB fulfills its obligations within the framework of the basic principles of corporate governance and pays particular attention to the appointment of qualified personnel at lower levels.
As a result of the data obtained in our research, the fact that the rate of establishment in schools remains at the level of 10%, the rate of participation in sports activities between schools is at a very low level with 9%, has revealed the fact that GSB, which aims to spread the sports culture to the base, must first solve the issues.At the same time, it has been determined that physical education and sports teacher training, appointment, career ladder and success incentive policies in higher education are the topics that need to be reviewed and regulations should be made.