Hemşire adaylarında gönüllü meslek seçimi ile tükenmişlik düzeyi arasındaki ilişki
The relationship between voluntary job selection and burnout level in nurse candidates
Yazar: VEYSEL ALKIN
Danışman: PROF. DR. RUKUYE AYLAZ
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Meslek seçimi = Vocational choice ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Hemşire Adaylarında Gönüllü Meslek Seçimi ile Tükenmişlik Düzeyi İlişkisi
Amaç: Bu araştırma hemşire adaylarında gönüllü meslek seçimine ilişkin tükenmişlik düzeyini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırama tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Araştırtmanın evrenini 2015-2016 eğitim öğretim yılı Siirt üniversitesi ve İnönü üniversitesin hemşirelik bölümü birinci ve ikinci öğretimlerinde okuyan son sınıf öğrencileri oluşturdu. Araştırma Kasım 2015 – Ekim 2018 tarihleri arasında yürütüldü. Araştırmada örneklem seçimine gidilmeyip evrenin tamamı olan 383 öğrenciye ulaşılmak hedeflendi ve 359 kişiye ulaşıldı. Veri toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu" ve Schaufeli ve arkadaşları tarafından geliştirilen ve Türkçe uyarlaması Çapri, Gündüz ve Gökçakan tarafından yapılan "Maslach Tükenmişlik Envanteri Öğrenci Formu" kullanıldı. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS 21.0 istatistik programı üzerinde, frekans ve yüzde dağılımı, aritmetik ortalama, varyans analizi(anova), t testi, kruskal-wallis ve Cronbach's alpha katsayısı kullanılarak değerlendirildi.
Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin %46.8'i kız, %53.2'si erkektir. Öğrencilerin %63.2'si düz lise, %29.2'si Anadolu-fen lisesi, %5.6 teknik lise ve %1.9'u sağlık lisesi mezunudur. Öğrencilerin %51.8'i bölüme kendi tercihi ile, %31.8'i aile-arkadaş yönlendirmesi ile, %16.4'ü aile-arkadaş tercihi ile yerleşmiştir. Öğrencilerin büyük çoğunluğu (%66.3) hemşirelik mesleğini iş bulma kolaylığı sebebiyle tercih etmiştir. Araştırmanın tanımlayıcı verilerinden yaş ve lise türü ile tükenmişlik düzeyi arasında önemli bir ilişki olmadığı, cinsiyet ve ekonomik durum ile tükenmişlik düzeyi arasında önemli bir ilişki olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin bölümü tercih etme sebebi ve tükenmişlik düzeyi arasında önemli bir ilişki olmadığı saptanmıştır (p<0,05). Gönüllü meslek seçimi, bölüm hakkında bilgi sahibi olma, bölümden duyulan memnuniyet, mesleğe devam etme isteği ve akademik kariyer yapma isteği ile tükenmişlik düzeyi arasında önemli bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05).
Sonuç: Gönüllü meslek seçimi ile tükenmişlik düzeyi arasında önemli bir ilişki olduğu saptanmıştır. Bu araştırmanın sonuçlarına göre öğrencilerde gönüllü meslek seçiminin önemi konusunda farkındalığın artırılması ve aradaki ilişkinin boyutlarının netleşmesi için bu konudaki bilimsel çalışmalara ağırlık verilmesi önerilmektedir.  

Anahtar Kelimeler: Tükenmişlik, Hemşire adayı, Gönüllü meslek seçimi

Abstract:
Relation of Burnout Level with Volunteer Occupation Selection in Nurse Candidates
Aim: In this research was carried out determine the level of burnout related to volunteer job selection in nursing candidates.
Material and Method: The research is a descriptive type of study. The universe of the study consisted of senior grade students studying in the first and secondary education of the 2015-2016 academic year which in Siirt University and Inönü University nursing department. The survey was conducted between November 2015 - October 2018. İn the researh was not selected sampling. 383 people who is entire the universe was aimed to reach and 359 people were reached. The "Personal Information Form" prepared by the researcher and the "Maslach Burnout Inventory Student Form" developed by Schaufeli et al. And implemented in Turkish by Çapri, Gündüz and Gökçakan were used for data collection. The data obtained from this study was evaluated using the SPSS 21.0 statistical software at computer. Frequency and percentage distribution, the arithmetic mean, analysis of variance, kruskal-wallis , t-test and  Cronbach's alpha coefficient  was used  for evaluation of the data.
Results: 46.8% of the students participated in the study were girls, 53.2% were male. 63.2% of the students are graduated from high school, 29.2% are from Anatolian-science high school, 5.6% from technical high school and 1.9% from high school of health. 51.8% of the students settled with their own preference, 31.8% with family-friend orientation, and 16.4% with family-friend preference. The majority of the students (66.3%) chose the nursing profession because of the ease of finding a job. There was no significant relationship between age and high school type and burnout level and there was a significant relationship between gender and economic status and burnout level. It was determined that there was no meaningful relationship between students' preference of department and burnout level (p<0,05). It has been determined that there is a significant relationship between the voluntary career choice, having information about the department, satisfaction from the department, desire to continue to work and the desire to make an academic career and burnout level (p<0,05).
Conclusion: A significant relationship was found between voluntary occupation choice and burnout level. According to the results of this research, it is suggested to increase the awareness about the importance of voluntary occupation selection in the students and to emphasize the scientific studies in this subject in order to clarify the dimensions of the relationship

Keywords: Burnout syndrome, Candidate nurses, Volunteer job selection