Kanatlı hayvanlarda aşı adayı salmonella infantis mutant suşlarının geliştirilmesi
Development of vaccine potential salmonella infantis mutant strains in poultry
Yazar: MUSTAFA ÖNOL
Danışman: PROF. DR. HAKAN YARDIMCI
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Etlik piliç = Broiler chickens ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Kanatlı hayvanlar = Poultry ; Salmonella = Salmonella ; Zoonoz = Zoonoses

Özet:
Salmonella, hayvanlarda ve insanlarda gastrointestinal sistem infeksiyonlarına neden olan ve oldukça sık karşılaşılan önemli bir zoonozdur. Dünya genelinde kanatlı hayvanlarda Salmonella sıklığını azaltmada ve patojenin kontrolünün sağlanmasında aşılama oldukça önemli bir yere sahiptir. Ancak günümüzde kullanılan mevcut aşılar özellikle S. Enteritidis ve S. Typhimurium suşlarına karşı kullanılmaktadır.  Bu aşıların diğer Salmonella serovarlarına karşı koruyuculuğu tartışmalıdır. Bu tez çalışmasında etlik piliçlerden en sık izole edilen ve prevalansı her geçen gün artmakta olan S. Infantis serovarına karşı invH mutantı canlı aşı adayı suş geliştirilmesi ve mutant suşun karakterizasyonunun yapılması hedeflenmiştir.
Bu tez çalışmasında Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı'nda bulunan Ulusal Salmonella Referans Laboratuvarı kültür kütüphanesinde bulunan Salmonella Infantis suşları kullanıldı. Moleküler ve biyokimyasal yöntemler kullanılarak çalışmaya uygun bulunan serovar mutasyon için seçildi. Seçilen       S. Infantis suşunda, invH geninin Lambda-Red rekombinasyon metodu kullanılarak mutasyonu sağlandı. Mutasyon işleminin başarılı bir şekilde gerçekleştirildiği moleküler yöntemler ile kanıtlandı. invH mutant bakteri ile saha suşunun fenotipik ve biyokimyasal özelliklerinin karşılaştırılması sonucunda her iki suş arasında bir farklılığa rastlanmadı.
Bu tez çalışmasında kanatlı hayvanlarda canlı aşı olma potansiyeli taşıyan invH mutantı S. Infantis suşu elde edildi. Gelecekte yürütülecek in-vitro ve in-vivo çalışmalar sonrasında mutant suşun kanatlı hayvanlarda aşılama işlemi için yüksek bir potansiyele sahip olabileceği belirlendi. invH mutant canlı Salmonella Infantis suşunun mukozal bağışıklık oluşturma, kolonizasyon potansiyeli ve çevreye saçılım özelliklerinin belirlenmesi aşı olarak kullanılma potansiyeli hakkında bilgi sağlayacaktır.
Anahtar Sözcükler: invH, Kanatlı, Lambda-Red, Mutant Aşı, Salmonella Infantis

Abstract:
Salmonella is an important zoonosis that causes gastrointestinal tract infections in animals and humans. Vaccination has a significant place in reducing the frequency of Salmonella in poultry worldwide and in controlling the pathogen. However, current vaccines are mainly used against S. Enteritidis and S. Typhimurium strains. The protection of these vaccines against other Salmonella serovars is controversial. This thesis aimed to develop an invH mutant live vaccine candidate strain and characterize the mutant strain against S. Infantis serovar, the most frequently isolated from broiler chickens and whose prevalence is increasing day by day.
In this thesis study, Salmonella Infantis strains found in the culture library of the National Salmonella Reference Laboratory, which is within the scope of the Ankara University Veterinary Faculty Microbiology Department, were used. After the necessary molecular and biochemical methods were performed, the serovar found suitable for the study was selected for the mutation. Mutation of the invH gene was achieved in the selected S. Infantis strain using the Lambda-Red recombination method. It has been proven by molecular methods that the mutation process is successfully carried out. As a result of comparing the phenotypic and biochemical properties of invH mutant bacteria and the field strain, no difference was found between the two strains.
In this thesis study, an invH mutant S. Infantis strain, which has the potential to be a live vaccine in poultry, was obtained. After future in-vitro and in-vivo studies, it was determined that the mutant strain has a high potential for vaccination in poultry. Determination of mucosal immunity, colonization potential and dispersal characteristics of invH mutant live Salmonella Infantis strain will provide information about its potential to be used as a vaccine.
Keywords: invH, Lambda-Red, Mutant vaccine, Poultry. Salmonella Infantis,