Ayvalık'ta sosyal ve siyasi hayat (1940-1950)
Social and political life in Ayvalik (1940-1950)
Yazar: GÖKTUĞ İPEK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NEJDET BİLGİ
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Balıkesir-Ayvalık = Balıkesir-Ayvalık ; Ekonomik durum = Economic situation ; Kent tarihi = Urban history ; Siyasi durum = Political situation ; Siyasi hayat = Political life ; Sosyal hayat = Social life ; Sosyokültürel durum = Socio-cultural situation

Özet:
Bu çalışmayla Ayvalık'ın 1940-1950 yılları arasındaki sosyal, siyasi ve ekonomik durumu incelenerek Ayvalık tarihine ışık tutulması ve bu sayede hem yerel tarih çalışmalarına hem de Türkiye'nin söz konusu tarihler arasındaki durumuna katkı sağlanması amaçlanmıştır. 
Çalışma, toplam beş bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında, Ayvalık'ın I. Dünya Savaşı sonrası Yunanlılar tarafından işgal edildiği tarih olan 1919'dan 1940 yılına kadarki devresi incelenmiştir. I. Bölüm'de; Ayvalık'ın idari ve demografik yapısı ele alınmış, ilçenin mülki yapısı, idarecileri ve nüfus yapısı incelenmiştir. 
II. Bölüm'de; 1940-1950 yılları arasında Ayvalık'ın sosyal hayatı mercek altına alınmış, bu kapsamda sağlıktan eğitime, ulaşımdan basın ve kültürel hayatına kadar çeşitli konular ayrıntılı olarak incelenmiştir.
III. Bölüm'de; Ayvalık'ta yetiştirilen başta zirai ürünler olmak üzere bağcılık, hayvancılık ve balıkçılık gibi şehrin diğer besin ve geçim kaynakları incelenmiştir. Ayvalık'ın ticari hayatı ise yıllar bazında ele alınmıştır. Son olarak da sanayisi ve doğal kaynakları verilmiştir.
IV. Bölüm'de; Ayvalık Belediye teşkilatı, 1940-1950 yılları arasında görev yapan belediye başkanları ve mevcut belediye meclisi tutanaklarına göre Ayvalık değerlendirilmiştir.
V. Bölüm'de; Ayvalık'ın tek partili ve çok partili hayatı, partilerin faaliyetleri, partiler arasındaki ilişkiler ile 1940-1950 yılları arasında yapılan belediye ve genel seçimler ele alınmıştır.
Bu çalışmada; kitap, dergi, gazete, arşivler, resmi yayınlar ve sözlü kaynaklardan faydalanılmıştır. Yapılan çalışma sonucunda, Ayvalık'ın özellikle II. Dünya Savaşı boyunca başta zeytinyağı olmak üzere birçok ekonomik sıkıntı yaşadığı, savaş sonrasında çok partili düzene geçilmesiyle beraber siyasi hayatının gözle görülür derecede hareketlendiği, çeşitli kurum ve kişilerin ön ayak olmasıyla sosyo-kültürel hayata da öncülük etmiştir.

Abstract:
With the purpose of contributing to the works that focus on the contemporary history of Turkey and local historical works on its parts, this thesis is intended to highlight the social, political and economic situation in Ayvalik between years 1940-1950. 
This work consists of five parts. The introductory part presents the period between 1919 and 1940 when Ayvalik was invaded by the Greek following the end of World War I. In the first part, the administrative and demographical structure of Ayvalik is reviewed to analyze the civilian settlement, administrators and population structure in the district.
In part II, the social life in Ayvalik between years 1940-1950 is emphasized and various aspects in this context from welfare to education, transportation to media and cultural life are investigated in detail.
In part III, the nutrition and livelihood sources in Ayvalik are presented in categories such as agricultural products, grapery, livestock and fishery. The commercial life in the district is investigated on a yearly basis along with its industry and natural sources. 
In part IV, Ayvalik is evaluated upon its municipality and mayors that have been on duty between years 1940-1950 according to the available proceedings of the municipal council. 
In part V, single party and multi-party periods along with their influences on Ayvalik are reviewed. Actions taken by political parties, relationships between parties as well as general and municipal elections held between years 1940-1950 are discussed.    
Sources such as books, magazines, newspapers, archives, official publications and oral sources have been used in preparation of this thesis. It has been concluded that Ayvalik has gone through various economic problems related mainly to olive oil production, especially during World War II, and that following the transition to the multi-party period, the political life in the disctrict has noticeably become invigorated which affected also the socio-cultural life in the leadership of certain individuals and institutions.