EDTA'nın farklı yaş gruplarındaki dentin üzerine etkilerinin incelenmesi
Effects of EDTA on young and old radicular dentin
Yazar: HÜSEYİN ÖZGÜR ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE DOĞAN BUZOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Buçalışmanın amacı; EDTA ve EDTA+NaOCl'nin kombine kullanımının genç veyaşlı dentin örnekleri üzerinde yaptığı ultramorfolojik ve kimyasal değişimlerinSEM ve X ışını kırınım grafisi ile incelenmesidir. SEM çalışmasında 16 adettek köklü insan dişi kullanılmıştır. Dişlerin kronları uzaklaştırıldıktan sonrakök kanalları genişletilmiştir. Diş kökünün koronal ve apikal üçlüsüuzaklaştırılarak elde edilen orta üçlü; bukkolingual yönde ortadan kesilerek ikiparçaya ayrılmış, böylece her kökten orta üçlü bölgesinden iki örnek eldeedilmiştir. Örneklerden birisi % 17 EDTA ile 1 dakika, sonra % 2.5 NaOCl ileirrige edilmiş, diğer yarısı ise % 17 EDTA ile 10 dakika, sonra % 2.5 NaOClile irrige edilmiştir. Yaşlı dişlerden elde edilen dentin örneklerinde 10 dakikauygulama sonrası ortalama dentin tübül alanı ve dentin tübül çapı anlamlıderecede artmıştır (p<0.05). X ışını kırınım grafisi analizinde 16 adetçürüksüz 1. büyük insan azı dişleri kullanılmıştır. Her iki yaş gruptaki dişleringiriş kaviteleri açılmış ve organik artıklar temizlenmiştir. Dişlerin mine vesement tabakası bir elmas frez yardımı ile sadece dentin dokusu kalacakşekilde uzaklaştırılmıştır. Dentin örnekleri tur yardımı ile dentin tozu halinegetirilmiştir. Dentin tozu örneklerinin kontrol X ışını kırınım grafileri çekildiktensonra toz örnekleri ikiye bölünerek, bir parça % 17 EDTA ile 10 dakikasüreyle muamele edilmiş, diğer parça % 17 EDTA ile 10 dakika ve % 2.5NaOCl ile 10 dakika irrige edilmiş ve dentin tozlarının X ışını kırınım grafileriçekilmiştir. Her iki yaş grubunda EDTA kullanımı hidroksiapatit oranınıazaltmıştır (p<0.05). EDTA + NaOCl kullanımı sadece yaşlı grupta anlamlı birazalmaya neden olmuştur (p<0.05)Anahtar kelimeler: Yaşlanma, Dentin, İrrigasyon Solüsyonları, TaramaElektron Mikroskobu, X Işını Kırınımı

Abstract:
The aim of this study was to investigate the time-dependenteffects of EDTA and EDTA+NaOCl on the chemical composition and surfacemicromorphology young and old dentin; using scanning electron microscope(SEM) and X-ray diffraction analysis. In the SEM investigation, 16 singlerootedextracted human teeth were used. Following removal of tooth crowns,the root canals were enlarged in the conventional manner. Thereafter, themiddle third of each root was separated from the coronal and apical sections,and further bisected for treatment of one half with 1-min application of 17%EDTA and the other half with 10-min aplication of 17% EDTA, both of whichwere further irrigated with 2.5% NaOCl. The mean tubule area and tubulediameter of old dentin specimens significantly increased after 10-mintreatment (p<0.05). 16 non-carious extracted human first molars were usedfor the X-ray diffraction analysis. Following removal of the enamel andcement layers with high-speed diamond burs, the remaining dentin wasreduced to a powder state using low-speed burs. After recording the controldiffraction values of the dentin powder, the specimens were divided into twoequal portions, one of which was treated with 17% EDTA for 10 min and theother with 17% EDTA and 2.5% NaOCl for 10 min each. Statistical analysesof the X-ray diffraction values of the test groups showed that EDTA treatmentreduced the hydroxyapatite content of both young and old dentin significantly(p<0.05). However, combined used of EDTA and NaOCl only caused asignificant decrease in the hydroxyapatite content of old dentin (p<0.05)Key Words: Aging, Dentin, Irrigation solutions, Scanning electronmicroscope, X-ray diffraction