Küçük ve orta ölçekli işletmelerde risk analizi uygulaması (dökümhaneler örneği)
Risk analysis practice in small and medium scale workplaces (foundries example)
Yazar: GONCA ŞENER
Danışman: PROF. DR. NAZMİ BİLİR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
Bu çalışmada, bir riskdeğerlendirmesi yöntemi kullanılarak, küçük ölçekli dökümhanelerdeki öncelikli işsağlığı ve güvenliği sorunlarını belirlemek amacıyla Ankara Dökümcüler SanayiSitesi'nde yapılan araştırmanın sonuçları sunulmuştur. 1-9 işçi çalıştıran 30dökümhanenin çalışma ortamı ile ilgili araştırmacı tarafından standart bir BilgiFormu doldurulmuştur. Ayrıca bu dökümhanelerde çalışan 205 işçinin çalışma hayatıprofilini çıkarmak üzere İşçi Anket Formu düzenlenmiştir. Elde edilen verilerdenaraştırma kapsamına alınan dökümhanelerde 25 temel risk olduğu belirlenmiş ve buriskler her işyeri için oluşturulan Risk Değerlendirme Tablo'larına işlenmiştir. SapmaAnalizi yöntemiyle değerlendirilen riskler için skor hesabı yapılmış; bu riskler kazaolasılıkları, fiziksel ve ergonomik etkenler, kimyasal etkenler ve toz olmak üzere 4risk grubu altında toplanmıştır. Bu risk grupları karşılaştırıldığında; çalışma ortamınailişkin risklerin öncelik sırasının kaza olasılıkları (%80,0), kimyasal etkenler(%73,3), toz (%66,7), fiziksel ve ergonomik etkenler (%36,7) şeklinde olduğubelirlenmiştir. Bu sonuçlara göre, 30 işletmenin hepsinde en az bir risk kabul edilmezdüzeydedir. Araştırma kapsamına alınan dökümhanelerde kabul edilmez düzeydeolduğu belirlenen öncelikli riskler için önerilen koruyucu önlemler alınarak, buişyerlerinde risk kabul edilebilir düzeye indirilmelidir. İşyerlerinin yapısalolumsuzluklarından kaynaklanan risklerin kontrolü için işyerleri kurulmayabaşlamadan önce tüm bölümleri iş sağlığı ve güvenliği kurallarına uygun olarak inşaedilmelidir. Ayrıca, işverenler ve işçilere risk değerlendirmesinin en temel adımlarıöğretilmelidir.Resim dosyaları: kalip.pdf; kupol.pdf; induksiyon.pdf; taslama.pdf; urunler.pdfAnahtar Kelimeler: Risk, risk analizi, küçük ölçekli işletme, dökümhane, iş sağlığı vegüvenliği.

Abstract:
viABSTRACTIn this study, the results of a research which was conducted in Ankara FoundriesIndustry Site are presented. Information Form about the working conditions of 30foundries employing 1-9 workers was filled by the researcher. Additionally, theWorker Questionnaire Form was arranged to ascertain the occupational experience of205 workers work in these foundries. The study ascertained that there were 25 basicrisks in the foundries. Accordingly these risks were written on the Risk AssessmentTables, arranged for each workplace. Risks were assessed by deviation analysis andthe risk scores were calculated for each risk. These risks were classified into fourgroups: accident probabilities, physical and ergonomic factors, chemical factors,dust; and compared according to the existance percentage. The result was: accidentprobabilities (80,0%), chemical factors (73,3%), dust (66,7%), physical andergonomic factors (36,7%). According to these results at least one risk was at non-acceptable level in 30 workplaces. Level of the risks which take precedence over allothers must be decreased to the acceptable level by using the advised protectivemeasures. For the constitutional problems, all parts of the building must be designedacccording to the occupational health and safety rules. In addition, the basic steps ofthe risk assessment should be taught to the workers and the employers.Picture files: kalip.pdf; kupol.pdf; induksiyon.pdf; taslama.pdf; urunler.pdfKey Words: Risk, risk analysis, small scale workplace, foundry, occupational healthand safety.