Erken Dönemde sınıf perspektifine bakış ve Türkiye'ye yansıması
Early perspecive to class and its reflections in Turkey
Yazar: EYLÜL ÇELİK
Danışman: PROF. DR. ATİLLA GÖKTÜRK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Marksizm = Marxism ; Sendikalar = Unions ; Sosyal sınıf = Social class ; Sosyalizm = Socialism ; Sınıf mücadelesi = Class struggle ; Sınıf oluşumu = Class formation ; Sınıfsal konum = Class position ; İşçi sendikaları = Labor unions ; İşçi sınıfı = Working class

Özet:
Toplumsal sınıflar nesnel olarak, köleci toplumla birlikte ortaya çıkmıştır. Literatürde sınıf kavramı zenginlik, yönetim, ırk ve meslek kriterleri üzerinden açıklansa da ekonomi, sınıfların oluşmasının başat sebebidir. Bilimsel sosyalizm (Marksizm), kendisinden önceki sosyalist görüşlerden ayrılarak, sınıfların oluşumunu bu kritere dayandırır. 
Marx, Engels, Lenin ve Luxemburg, bilimsel sosyalizmin, teorik anlamda birikimini saylayan ilk kuşaktır. Teorinin içerisinde sınıf kavramı ve sınıf mücadelesi kuramı, oldukça önemli bir yer işgal eder.  Marksizme göre, odaklandığı toplumsal formasyon olan kapitalizm içerisinde devrimci sınıf, proletaryadır. Proletarya, üretim araçlarına sahip olmadığından, emek gücünü satmak zorunda olan sınıftır. 
Sınıf kavramını bilimsellik çerçevesinde ele alan bilimsel sosyalizmin Osmanlı'ya girişinde, gayrimüslimler oldukça etkin rol oynamıştır. Fakat imparatorlukta yaşanan parçalanma ve milliyetçi hareketlerin yarattığı olumsuz etki, sosyalist hareket için, 1919 yılının milat olarak kabul edilmesine neden olur. 1917 Sovyet devriminin etkisi ve Türkiye Sosyalist Fırkası ile Türkiye İşçi ve Çiftçi Sosyalist Fırkaları'nın bu tarihte kurulması, sosyalist düşüncenin ülkede yükselişe geçmesine neden olur. Bilimsel sosyalizm alanında, geçmişten alınan mirasla oluşan teorik birikim de, bu dönemde belirginleşmeye başlar. Türkiyeli teorisyenler, bilimsel sosyalizm düşüncesini, ülkenin özgün koşullarına uygulama çabası içerisinde olmuşlardır. Bu noktada özellikle ön plana çıkan isim Şefik Hüsnü Değmer'dir. 
Sınıfların tanımı ve kapsamı üzerine, Marksizmle genel olarak uzlaşı içerisinde kalınmıştır. Ancak kapitalizmin Batıda gelişip yerleşmesiyle birlikte ortaya çıkan Batı kayaklı bir bilim olan Marksizmin, kapitalizmin henüz gelişme aşamasında olduğu bir ülkenin özgün koşullarına uygulanmaya çalışılması iki önemli farkın ortaya çıkmasına neden olur. Birincisi, sınıf kapsamının belirgin bir biçimde geniş tutulmasıdır. Bu durum, doğrudan bilimsel sosyalizme aykırı değildir. İkincisi, devrim düşüncesinin, uzlaşmaz sınıf çelişkisi ve sınıf mücadelesi üzerinden değil, emperyalizme karşı mücadele üzerinden işlenmiş olmasıdır. 


Anahtar Kelimeler: toplumsal sınıflar, işçi sınıfı, sınıf mücadelesi, bilimsel sosyalizm, işçi sınıfı partisi, sendikalar, sınıf bilinci.

Abstract:
Social classes objectively arised from slavery system. In literature, classes as a term explain with wealth, government, race and profession but the fact is that classes are shaped with economy and Marxism consist from this reality.  
Karl Marx, Friedrich Engels, Rosa Luxemburg and V. İlyiç Lenin are the first generation of the socialism theorist who are turn socialism into the science. Classes and class conflict have an important role in scientific socialism. According to Marxism,  proletariat is the revolutionary class. Revolution needs two basic asset. Working class should be aware of class consciousness and relation of production should change entirely. 
Affect of the minorities is the main reason for scientific socialism to be part of the Ottoman Empire. But Turkish nation became important in socialist movement in 1919. There are two main reason fort this. Firstly, soviet revolution happened in 1917. Secondly, Turkish Laborers and Farmers' Socialist Party (Türkiye İşçi ve Çiftçi Sosyalist Fırkası) anda Turkish Socialist Party found in 1919. Knowledges about scientific socialism became clear in Turkey more than before. 
Scientific socialism is adapted into country conditions by Turkish theorist. At this point, especially Şefik Hüsnü Değmer came into prominence. Definition and content of class in Turkey generally followed to the theory of Marxism. The most significant subject is imperialism. Resisting against imperialism came before class conflict. Extent of class concept is broadened with adaption of Marxism into Turkey 


Keywords: social class, working calss, scientific socialism, class conflict, trade unions, labour party, class consciousness.