Ali Arslan Aydın'ın hayatı ve kelâmî görüşleri
Ali Arslan Aydın's life and theological views
Yazar: SEVGİ KISA
Danışman: DOÇ. DR. MURAT AKIN
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Kelâm ilmi, Allah'ın zât ve sıfatlarından mebde ve meâd itibarıyla mahlûkatın hallerinden İslâm sınırları içerisinde bahseden ilimdir. Sahâbe döneminde kelâm ilmi henüz bir ilim sahası olarak teşekkül etmemiştir. Fakat ilerleyen zamanlarda müslümanlar arasında meydana gelen ihtilâflar farklı ekolleri doğurmuş bu da İslâm inanç esaslarının akıl ve nakille temellendirme ihtiyacını meydana getirmiştir. Bu süreçte birçok kelâm âlimi yetişmiş, eserler yazılmış, itikadî sorunlara cevap verilmiştir. Asırların geçmesiyle kelâm alanında tartışılan konular da farklılık göstermiş, kelâm ilminin dinamik bir ilim sahasında olmasına sebep olmuştur. Cumhuriyet Dönemi'ne gelindiğinde ise İslâmî ilimler alanında yapılan çalışmaların azlığı dikkat çekmektedir. Kelâm ilmi başta olmak üzere İslâmî ilimler alanındaki kısır dönemin farkında olan düşünürlerin çabasıyla canlanma başlamış, farklı alanlarda yetişmiş ilim adamları yoğun mesai harcamışlardır. Bunlardan biri de ilmi ve gayretiyle örnek bir şahsiyet olan Ali Arslan Aydın'dır. Aydın, bu dönemde yetişmiş, klâsik güncel kelâm problemlerine cevap vermeye çalışmış, İslâm dininin doğru bir şekilde öğrenilmesi için çaba sarf etmiş bir âlimdir. Dinî ilimler alanında öğrenciler yetiştirmiş, eserler neşretmiş, okuyanlara faydalı olması için makaleler yazmıştır. Eserlerinden anlaşıldığı üzere Aydın, görüşlerini Mâtürîdî mezhebi doğrultusunda izah etmiş, bunu yaparken de sade bir üslup kullanmıştır. Aydın'ın kelâmî görüşlerinin sistemli bir şekilde ortaya konulması kelâm literatürüne sunacağı katkı bakımından önem arz etmektedir. Biz de çalışmamızda Aydın'ın hayatını, eserlerini, itikadî konulardaki görüşlerini ele alıp kelâm literatürüne mütevazı bir katkı sunmayı hedeflemekteyiz.

Abstract:
The science of kalam is a science that talks about the essence and attributes of Allah, the states of the creatures in terms of place and life within the borders of Islam. The necessity of the science of kalam has been of great importance since the period of the Companions. Disputes among Muslims gave birth to different schools and this created the need to defend their Islamic beliefs. In this process, many kalam scholars were trained, theological works were written, and theological problems were answered. With the passage of centuries, the issues discussed in the field of kalam also differed, causing the science of kalam to be in a dynamic field of science. When it comes to the Republican Period, the scarcity of studies in the field of Islamic sciences draws attention. A revival started with the efforts of thinkers who were aware of the barren period in the field of Islamic sciences, and self-educated scholars emerged in this field. One of them is Ali Arslan Aydın, who is an exemplary person with his knowledge and effort. Aydın appeared on the scene of science in this period to serve Islam, and made an effort to learn Islam correctly with his ordinary power. He trained students in the field of religious sciences, published works, and wrote articles to be useful to readers. As can be understood from Aydın's works, he explained his views in line with the Maturidi sect and used a simple style in his works. Its contribution to the science of kalam and its clear and understandable theological views are important in terms of transferring it to the next generations. In our study, we will examine Ali Arslan Aydın's life, works and views on theological issues in terms of benefiting everyone who is engaged in the science of kalam.