Prostat kanserli hastalarda Ga-68 PSMA PET/BT'nin rolü
The role of Ga-68 PSMA PET/BT' for prostate cancer patients
Yazar: BURAK SÖNMEZER
Danışman: PROF. DR. ERKAN DEREBEK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Abdominal duvar = Abdominal wall ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Prostat neoplazmları = Prostatic neoplasms ; Prostat spesifik antijeni = Prostate specific antigen ; Radyonüklid görüntüleme = Radionuclide imaging ; Teşhis = Diagnosis ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed

Özet:
ÖZET
	Prostat Kanserli Hastalarda Ga-68 PSMA PET/BT'nin Rolü

Burak Sönmezer, Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Nükleer Tıp Anabilim Dalı
Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi, Nükleer Tıp Anabilim Dalı, 35340, İnciraltı-İzmir

Amaç: Prostat kanseri nedeniyle Ga-68 PSMA PET/BT görüntülemesi yapılan hastaların görüntülemelerinde saptanan bulguları; patoloji, laboratuvar ve diğer görüntüleme bulguları ile karşılaştırmak ve aralarındaki ilişkiyi analiz etmektir.
Yöntem: Mart 2016- Mart 2017 tarihleri arasında "evreleme" ve "yeniden evreleme" amaçlı Ga-68 PSMA PET/BT görüntülemesi yapılan 123 hasta retrospektif olarak incelendi. Evreleme grubu hastalarında D'Amico risk sınıflaması yapıldı. Her iki grupta Ga-68 PSMA PET/BT'de saptanan bulgular diğer görüntüleme yöntemleri (TorakoAbdominal BT, Pelvik/Abdominopelvik MR, Kemik Sintigrafisi) ile kıyaslandı. Tüm hastaların prostat, lenf nodu, kemik, visseral organ ve en yüksek SUVmax değerleri ölçüldü. Bu değerler ile Gleason Skoru, Gleason Grade'i ve laboratuvar bulguları arasındaki korelasyon değerlendirildi. Ga-68 PSMA PET/BT'de patolojik bulgu saptanmayan hastalar ile patolojik bulgu saptanan hastalar arasında patoloji bulguları ve laboratuvar bulguları arasındaki farklılıklar incelendi. Yeniden evreleme grubunda hastaların aldıkları tedaviye göre SUVmax değerleri farklılıkları incelendi.
Bulgular: Evreleme grubunda prostat SUVmax ve en yüksek SUVmax değerleri ile Gleason Grade'i ve PSA değerleri arasında orta düzeyde korelasyon saptanmıştır (sırasıyla r:0.42, r:0.5, r:0.54, r:0.53). Evreleme grubunda Ga-68 PSMA PET/BT, diğer görüntülemeler ile karşılaştırıldığında; 22 (%67) hastada 72 ek lezyon saptamıştır. Gleason Grade'i 2 ve altında olan hastalar ile 2'nin üzerinde olan hastaların, prostat SUVmax ve en yüksek SUVmax değerleri anlamlı farklılık göstermektedir (sırasıyla p:0.005, p:0.002). PSA değeri 20 ng/ml ve altında olan hastalar ile 20 ng/ml'nin üzerinde olan hastaların prostat SUVmax değerleri anlamlı farklılık göstermektedir (p:0.045). Yeniden evreleme grubunda visseral organ ve en yüksek SUVmax değerleri ile PSA değerleri arasında orta düzeyde korelasyon saptanmıştır (sırasıyla r:0.56, r:0.43). Ga-68 PSMA PET/BT ve anatomik görüntüleme  yöntemlerinin (BT/MR) lezyon saptamadaki uyumluluk oranları prostat bazında % 66.2, lenf nodu bazında % 67.5, kemik bazında % 70.2 (kemik sintigrafisi ile % 75.2), visseral organ bazında % 79.7'dir. Ga-68 PSMA PET/BT'de patolojik bulgu saptanmayan hastalar ile patolojik bulgu saptanan hastalar arasında; PSA değerleri, PSA hızları, Gleason Skoru/Grade'i ve HT alıp-almama durumları anlamlı farklılık göstermektedir (sırasıyla p:<0.001, p:0.034, p:0.032, p:0.030, p:<0.001). Ayrıca yeniden evreleme grubunda alınan tedaviye göre (KT, HT, Lu-177 PSMA) SUVmax değerleri de anlamlı farklılık göstermektedir. Tüm grupta Ga-68 PSMA PET/BT'de kemik tutulumu saptanmayan hastalar ile kemik tutulumu saptanan hastalar arasında ALP ve Ca değerleri anlamlı farklılık göstermektedir (sırasıyla p:0.010, p:0.003). En yüksek SUVmax değerleri ile LDH değerleri arasında çok zayıf korelasyon saptanmıştır (r:0.19). Perinöral invazyonu olmayan hastalar ile olan hastaların en yüksek SUVmax değerleri anlamlı farklılık göstermektedir (p:0.012).
Sonuç: Çalışma bulgularımız orta-yüksek risk grubundaki hastalarda evreleme amaçlı, nüks şüphesi veya biyokimyasal nüks durumu olan hastalarda yeniden evreleme amaçlı Ga-68 PSMA PET/BT görüntülemesinin rutin kullanıma girmesi gerektiğini düşündürmektedir. Ga-68 PSMA PET/BT'de saptanan bulguların ve SUVmax değerlerinin, gerek histopatolojik bulgular ile gerek laboratuvar bulguları ile ilişkili olması, SUVmax değerlerinin de prognostik faktör olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir.
Anahtar kelimeler: Ga-68 PSMA PET/BT, SUVmax, Gleason Skoru, Gleason Grade, PSA, PSAdt, PSA Hızı, TorakoAbdominal BT, Pelvik MR, Kemik Sintigrafisi.

Abstract:
SUMMARY
	The Role of Ga-68 PSMA PET/CT for Prostate Cancer Patients

Burak Sönmezer, Dokuz Eylül University, Faculty of Medicine, Department of Nuclear Medicine
Dokuz Eylül University, Faculty of Medicine, Department of Nuclear Medicine, 35340, İnciraltı-İzmir

Aim: To compare the findings obtained by Ga-68 PSMA PET/CT imaging with findings obtained from pathology, laboratory and other imaging methods in patients with prostate cancer and to analyze the correlations between them.
Method: A total of 123 patients with Ga-68 PSMA PET/CT imaging performed for "staging" and "re-staging" from March 2016 to March 2017 were retrospectively investigated. D'Amico risk classification was performed in patients referred for staging. In both groups, findings obtained on Ga-68 PSMA PET/CT were compared with the results obtained from other imaging methods (thoracoabdominal CT, pelvic/abdominopelvic MR, bone scintigraphy). In all patients the highest SUVmax values were obtained for prostate, lymph nodes, bones and visceral organs. These values were correlated  with Gleason score, Gleason grade and laboratory findings.. The Ga-68 PSMA PET/CT studies were subgrouped according to the presence-absence of pathologic findings. These subgroups were statistically analyzed with respect to the pathology and laboratory results. In the re-staging group, the differences in SUVmax values were investigated according to the therapy protocol. 
Results: In the staging group, the correlations were moderate level  between prostate SUVmax and highest SUVmax values with Gleason grade and PSA values (r:0.42, r:0.5, r:0.54, r:0.53, respectively). Ga-68 PSMA PET/CT was compared with other imaging methods. In the staging group 22 patients (67%) had additional 72 lesions were identified. The differences for prostate SUVmax and highest SUVmax values were statistically significant between patients with Gleason grade 2 and below with respect to the patients with Gleason grade above 3 and above (p:0.005, p:0.002, respectively). The prostate SUVmax values of patients with PSA values 20 ng/ml and below were statistically different than patients with PSA values above 20 ng/ml (p:0.045). In the re-staging group, the correlation of the visceral organ SUVmax values and the highest SUVmax value with PSA values were in moderate level (r:0.56, r:0.43, respectively). The compliance rate of Ga-68 PSMA PET/CT with anatomic imaging methods (CT/MR) in identifying malign lesions for prostate gland, lymph nodes, bones and visceral organs were 66.2%, 67.5%,  70.2% and  79.7% respectively. The Ga-68 PSMA PET/CT was 75.2%complient with bone scintigraphy. The patients with pathologic findings on Ga-68 PSMA PET/CT were statistically different for PSA values, PSA velocity, Gleason score/grade and presence-absense of hormonotherapy than patients without pathologic findings on Ga-68 PSMA PET/CT (p:<0.001, p:0.034, p:0.032, p:0.030, p:<0.001, respectively). Additionally, there were significant differences in SUVmax values according to therapy protocol  (chemotherapy, hormonotherapy, Lu-177 PSMA)in the re-staging group. In all groups, there were significant differences between patients with and without bone involvement on Ga-68 PSMA PET/CT in terms of ALP and Ca values (p:0.010, p:0.003, respectively). There was a very weak correlation between highest SUVmax values and LDH values (r:0.19). There was a significant difference in highest SUVmax values between patients with and without perineural invasion (p:0.012).
Conclusion: Ga-68 PSMA PET/CT imaging can be used as a routinely in staging of the moderate-high risk group prostate cancer patients and can also be used in re-staging of patients with  suspected morphologic and/or biochemical recurrence.  The SUVmax values  obtained on Ga-68 PSMA PET/CT may also be used as a prognostic factor.
Key Words: Ga-68 PSMA PET/CT, SUVmax, Gleason Score, Gleason Grade, PSA, PSAdt, PSA velocity, Thoracoabdominal CT, Pelvic MR, Bone Scintigraphy