Hemofili hastalarının oral bulgularının değerlendirilmesi
Evaluation of oral findings of hemophilia patients
Yazar: GÜLİN ACAR
Danışman: PROF. DR. ALPER AKTAŞ
Hacettepe Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Alveolar kemik = Alveolar bone ; Alveolar kemik kaybı = Alveolar bone loss ; Ağız = Mouth ; Ağız sağlığı = Oral health ; Hemofili = Hemophilia ; Kemik dansitesi = Bone density ; Oral hijyen = Oral hygiene

Özet:
Bu çalışmada, şiddetli hemofili A ve B tanısı konulmuş hastaların oral hijyen alışkanlıklarını ve dişeti kanama durumlarını farklı indeksler kullanarak değerlendirmek, ayrıca hemofili hastalığının çene kemiklerine olan etkisini rezorbsiyon ve kemik mineral yoğunluğu açısından kontrol grubu ile karşılaştırmak amaçlanmıştır. Bu çalışmaya 48 şiddetli tip hemofili A ve B hastası birey ile yaş ve cinsiyet olarak uyumlu rastgele seçilen 49 kontrol grubu birey karşılaştırma yapmak amacıyla dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen bütün bireylerin oral hijyen durumları; Basitleştirilmiş Oral Hijyen İndeksi ve DMFT indeksi kullanılarak, inflamasyon ve dişeti kanama değerleri ise Gingival İndeks ve Dişeti Kanama Zamanı İndeksi kullanılarak değerlendirilmiştir. Bireylerin kemik rezorbsiyon miktarları panoramik radyografiler üzerinden hesaplanan Panoramik Mandibular İndeks, Mental İndeks ve Alveolar Kret Oranı üzerinden, kemik mineral yoğunlukları ise kondil, angulus ve premolar bölgeden alınan kesitler üzerinde ölçülen Fraktal Boyut değerleri kullanılarak değerlendirilmiş, bütün değerler kontrol grubu ile karşılaştırılmıştır. İstatistiksel olarak, DMFT skorları hariç, ölçülen diğer bütün parametrelerde hemofili A ve B hastası bireylerin değerleri kontrol grubuna göre anlamlı derecede farklı bulunmuştur. Sonuç olarak, özellikle şiddetli tip hemofili A ve B hastası bireylerin oral hijyen ve kanamaya eğilim durumlarının sağlıklı popülasyona göre oldukça kötü olması nedeniyle hastalar ve aileleri bu durum hakkında bilgilendirilmeli, eğitilmeli ve diş hekimi kontrolleri ile ağız bakım prosedürleri sıklaştırılmalıdır. Sağlıklı popülasyona göre kemik rezorbsiyon miktarlarının yüksek ve kemik mineral yoğunluklarının düşük olması nedeniyle de hem hematologların hem de bu hastalarda ağız içi cerrahi prosedürleri planlayan diş hekimlerinin ve/veya çene cerrahlarının bu konu hakkında aydınlatılmaları gereklidir. Oral cerrahi prosedürler planlanıyorsa rezorbsiyon miktarı ve mineral yoğunluklarının farklılığı göz önünde bulundurulmalı, gerekli önlemler alınmalıdır.

Abstract:
This study aimed to evaluate the oral hygiene habits and gingival bleeding status of patients diagnosed with severe hemophilia A and B using different indices and to compare the effect of hemophilia on jaw bones in terms of resorption and bone mineral density with the control group. In this study, 48 individuals with severe type A and B hemophilia and 49 age- and sex-matched randomly selected control subjects were included for comparison. The oral hygiene status of all individuals included in the study was evaluated using the Simplified Oral Hygiene Index and DMFT index, and inflammation and gingival bleeding values were evaluated using the Gingival Index and Gingival Bleeding Time Index. The amount of bone resorption was evaluated using the Panoramic Mandibular Index, Mental Index, and Alveolar Crest Ratio calculated on panoramic radiographs, and bone mineral density was evaluated using Fractal Dimension values measured on sections taken from the condyle, angulus, and premolar region, and all values were compared with the control group. Statistically, except for DMFT scores, the values of individuals with hemophilia A were significantly different from the control group in all other parameters measured. In conclusion, since the oral hygiene scores and the bleeding tendency of individuals with severe type hemophilia A and B are significantly higher than the healthy population, patients and their families should be informed and educated about this situation and dental visits and oral care procedures should be increased. Both hematologists, dentists, and/or maxillofacial surgeons planning oral surgical procedures in these patients should be enlightened about this issue since the amount of bone resorption is high and bone mineral density is low compared to the healthy population. If oral surgical procedures are planned, the difference in the amount of resorption and mineral densities should be taken into consideration and necessary precautions should be taken.