Üstbiliş stratejileri öğretiminin ilköğretim beşinci sınıf öğrencilerinin matematiksel muhakeme becerilerine etkisi
The effect of metacognitive instruction on mathematical reasoning of fifth grade primary school students
Yazar: PUSAT PİLTEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NEŞE TERTEMİZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematiksel beceri = Mathematical skill ; Matematiksel düşünme = Mathematical thinking ; Matematiksel mantık = Mathematical logic

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ilköğretim 5. sınıf matematik dersi problem çözme sürecinde kullanılan üstbiliş stratejilerinin, öğrencilerin matematiksel muhakeme becerilerine etkisini incelemektir.Araştırma, 2006-2007 öğretim yılının ikinci yarıyılında Emin Sağlamer İlköğretim Okulunda öğrenim görmekte olan toplam 66 öğrencinin yer aldığı, birbirine denk iki sınıf üzerinde yürütülmüştür. Bu sınıflar; matematik dersi problem çözme sürecinde üstbiliş stratejilerinin uygulandığı deney grubu ve matematik dersi problem çözme sürecinde var olan sürecin devam ettirildiği kontrol grubu olarak atanmıştır.Araştırmanın deney grubunda yer alan öğrencilere Mevarech ve Kramarski (1997) tarafından geliştirilmiş, üstbiliş teorilerine dayalı bir öğrenme yaklaşımı olan IMPROVE stratejisi uygulanmıştır. Deneysel uygulama dokuz hafta (25 ders saati) boyunca sürdürülmüş, bu süre içerisinde öğrencilerin 65 problemle belirtilen stratejiyi kullanarak çalışmaları sağlanmıştır. Deney grubunda yer alan öğrencilere uygulanan IMPROVE, birbirini takip eden öğretim adımlarının baş harflerinden oluşan bir akrostiş stratejisidir; giriş (Introduction), üstbilişsel sorgulama (Metacognitive questioning), uygulama (Practising), gözden geçirme (Reviewing), uzmanlık (Obtaining mastery), doğrulama (Verification), zenginleştirme (Enrichment).Araştırmada öğrencilere, matematiksel muhakeme ölçeği ön test ve son test olarak uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin çözümlenmesinde t testi kullanılmıştır.Araştırmanın sonunda, deney grubunda yer alan öğrencilerle gerçekleştirilen üstbilişe dayalı öğretimin, kontrol grubunda sürdürülen öğretime göre; uygun muhakemeyi belirleme ve kullanma; matematiksel bilgileri ve örüntüleri tanıma ve kullanma; tahmin etme; çözüme ilişkin mantıklı tartışmalar geliştirme; genelleme yapma; rutin olmayan problemleri çözme; matematiksel muhakeme becerilerini geliştirmede daha etkili olduğu sonucu elde edilmiştir.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the effect of metacognitive strategies which is implementing in the problem solving process to students? mathematical reasoning skills in fifth class at primary school.This study has been conducted with totaly 66 students in two classes equivalent to each other in the second term of 2006-2007 academic year in Emin Sağlamer Primary School. This classes are divided into two groups: experimental group which students implement the metacogntive strategies in mathematical problem solving process, and control group which students implement traditional method in mathematical problem solving process.IMPROVE strategy that is a learning approach based on metacognitive theories improved by Mevarech and Kramarski (1997) was applied to the students in experimental group of the research. Experimental application lasted for 9 weeks (25 class duration). In this period of time students were made to study by using the strategy revealed with 65 problems. IMPROVE applied to students in experimental group is an acrostic strategy consists of initials of teaching steps following one another; Introduction, Metacognitive questioning, Practising, Reviewing, Obtaining mastery, Verification, Enrichment.Mathematical reasoning tests are applied to the students during the study. Scales are applied to the students before the practice as a pre test and after the practice as a post test. For analyzing the data, t test has been used. At the end of the study these findings are obtained; After the experimental implement, the students whom metacognitive strategies is applied are present more performance than the the students whom traditional approach applied in; determining and using appropriate reasoning; recognizing and applying mathematical knowledge and patterns; developing logical arguments about solution; making generalizations; solving non-routine problems; and mathematical reasoning skills.