Rusya federasyonu ve Avrupa Birliği ticari ve siyasi ilişkilerinde enerjinin yeri
The place of energy in the commercial and political relations of The Russian Federation and the European Union
Yazar: SHARGİYYA GULİYEVA
Danışman: PROF. DR. HALİL ERDEMİR
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret Ve Finansman Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Enerji = Energy ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Doğal gaz = Natural gas ; Doğal gaz boru hatları = Natural gas pipelines ; Enerji = Energy ; Enerji politikaları = Energy policies ; Rusya = Russia ; Siyasi ilişkiler = Political relations ; Ticari ilişkiler = Trade relations ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Her geçen gün küresel enerji tüketimi hızlı bir şekilde artmaktadır. Daralan enerji
kaynaklarıyla birlikte enerji rezervleri yetersiz olan ekonomiler, enerji rezervlerine hakim
olma mücadelesine girmekte ve enerji ihtiyaçlarını karşılamak için enerji ithal etmek
zorunda kalmaktadır. Avrupa Birliği (AB) doğal gaz ve petrol kaynaklı enerji ihtiyacını
özellikle Rusya-Ukrayna savaşı sırasında Rusların ilgili kaynakları diplomatik bir araç olarak
kullanmasından rahatsız olmakta ve bağımlılığını azaltmaya gayret etmektedir.
Enerji kaynaklarının ihracatından elde edilen gelirle ekonomisi büyüten Rusya
Federasyonu (RF), enerji ihracatının sürdürülebilirliğini sağlayacak politikalar yürütürken,
bölgedeki ulusal güvenliğini ve çıkarlarını korumayı hedeflemektedir. Bu nedenle enerji
ihracatının büyük bölümünün AB ülkeleriyle işbirliği içinde kalmaya çalışarak yakın
çevresinde de gücünü kaybetmemek için politakalar izlemektedir.
Enerji ticareti, AB ve RF ilişkilerinin uzun süredir devam eden bir koludur. RF,
AB'nin petrol, gaz ve katı yakıtlarının ana tedarikçisidir. AB'nin yurtdışından güvenilir enerji
kaynakları talebi ve RF'nin geniş fosil yakıt kaynaklarından yararlanma arzusu, enerji
sektöründe güçlü bir karşılıklı bağımlılığa yol açmıştır.
Araştırma çerçevesinde, RF ve AB arasındaki enerji işbirliği ile ilgili çok çeşitli
konular ele alınmıştır. RF ve AB ithalat-ihracat rakamları, sahip oldukları enerji rezervleri,
imzaladıkları siyasi, çok çeşitli ticari ve kültürel anlaşmalardır. RF ve AB'nin küresel
enerjideki rolü, aralarında enerji diyaloğunun ana yönleri ve eğilimleri, sorunlar ve
beklentiler, mevcut aşamada enerji işbirliğinin önemi, enerji verimliliği, enerji güvenliği,
işbirliğinin jeopolitik ve jeo-ekonomik yönleri de incelenmiştir. Üç bölümden oluşan
çalışmamızın birinci bölümünde RF'nin tarihi, sahip olduğu enerji kaynakları ve
potansiyelinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde AB'nin kuruluşu, enerji rezervleri ve
politikaları, enerji üzerinden işbirliği yaptığı ve bağımlı olduğu ülkeler incelenmiştir.
Üçüncü bölümde ise Rusya-AB ilişkilerin tarihi, onları birbirine bağlayan doğal gaz boru
hatları, işbirlikleri, ilişkilerindeki krizler ve öneriler ele alınmıştır. Sonuç bölümünde ise
çalışmamızda ulaştığımız neticeler değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler: AB, Rusya, Rusya-AB enerji ilişkileri, Doğal Gaz Boru
Hatları, Enerji Politikaları.

Abstract:
Global energy consumption is increasing day by day. With the shrinking energy
resources, economies with insufficient energy reserves struggle to dominate energy reserves
and have to import energy to meet their energy needs. The European Union (EU) is
uncomfortable with the use of Russians as a diplomatic tool for its natural gas and oil-based
energy needs, especially during the Russia-Ukraine war and tries to reduce its dependence.
The Russian Federation (RF), whose economy is growing with the income from the
export of energy resources, aims to protect its national security and interests in the region
while implementing policies that will ensure the sustainability of energy exports. For this
reason, most of the energy exports try to stay in cooperation with EU countries and follow
policies in order not to lose their power in its immediate surroundings.
Energy trade is a longstanding branch of EU-RF relations. RF is the main supplier of
oil, gas and solid fuels to the EU. The EU's demand for reliable energy sources from abroad
and Russia's desire to benefit from its extensive fossil fuel resources have led to a strong
interdependence in the energy sector.
Within the framework of the research, a wide range of issues related to energy
cooperation between RF and the EU were discussed. RF and EU import-export figures, their
energy reserves, the political, various commercial and cultural agreements they signed. The
role of RF and the EU in global energy, the main aspects and trends of energy dialogue
between them, problems and expectations, the importance of energy cooperation at the
current stage, energy efficiency, energy security, geopolitical and geo-economic aspects of
cooperation are also examined. In first the chapter the history of the RF, its energy resources
and potential are mentioned. In the second chapter the establishment of the EU, its energy
reserves and policies, the countries with which it cooperates and depends on energy are
examined. In the third chapter, the history of Russia-EU relations, natural gas pipelines
connecting them, cooperation, crises in their relations and proposals are discussed. In the
conclusion chapter, the results we reached in our study were evaluated.
Keywords: EU, Russia, Russia-EU energy relations, Natural Gas Pipelines, Energy
Policies.