Artvin Borçka'daki yığma ahşap camilerin incelenmesi ve İremit camisi koruma projesi önerisi
A research of wooden mosques at Borcka district in Artvin and proposal restoration project for İremit mosque
Yazar: RÜMEYSA COŞKUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BANU ÇELEBİOĞLU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Rölöve-Restorasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Doğu Karadeniz Bölgesi'nde Artvin'in Borçka İlçesi çok sayıda ahşap sivil ve dini mimari yapıyı barındırmaktadır. Yörede birden fazla ahşap yapım teknikleri görülürken yığma ahşap yapım tekniği ağır basmaktadır. İlçede bulunan
19.yüzyıla ait dini yapılar da bölgeye özgü mimari özellikleri ve süslemeleri ile olduğu kadar yapım teknikleri ile de dikkat çekmektedir. Yöre halkının koruma çabaları sayesinde günümüze ulaşan camilerden bazıları tescillenip
restorasyonları gerçekleştirilirken, bir kısmı halen halkın çabaları ile bilinçsiz onarımlara maruz kalmaktadır. Bu çalışma kapsamında Borçka'da bulunan ve yığma ahşap sistem ile inşa edilmiş olan İremit Camisi (1851), Camili Köyü
Merkez Camisi (1891 öncesi), Muratlı Köyü Camisi (1846) ve Düzköy Merkez Camisi (1857) incelenmiştir. Camili Köyü Merkez, Muratlı Köyü ve Düzköy Merkez Camileri mimari özellikleri ile ele alınırken İremit Camisi analitik rölöve
çizimleri ve analizleri ile belgelenmiştir. Ayrıca çalışma kapsamında İremit Camisi'nin restitüsyon projesi hazırlanmış ve koruma sorunları incelenerek restorasyon projesi önerisi sunulmuştur. Çalışma süresince caminin geçirmiş olduğu onarımlar ve değişimler de takip edilerek teze dahil edilmiştir. Bu çalışma ile Borçka'da bulunan ahşap camilerin koruma sorunlarına dikkat çekilip, henüz tescili yapılmamış olan camilerin tescillenerek koruma kriterlerine uygun restorasyon projeleri ile korunması amaçlanmıştır. Bölgede son yıllarda yaygınlaşan mevcut doğa turizmine ahşap camileri de ekleyerek bölgede tanınırlığının ve koruma sürekliliğinin sağlanmasına katkı yapılmış olacaktır.

Abstract:
There are lots of wooden civil and religious architectural artifacts in Artvin Borçka district in East Black Sea region. While there are more than one wooden construction techniques in the region, the masonry wood construction technique is predominant. Religious buildings belonging to the 19th century in the district attract attention with the architectural features and decorations peculiar to the region, as well as their construction techniques. Some of these mosques have been registered and restored by the conservation efforts of local communities. A few of
them are still under conservation process by local communities. This study reviews Camili Merkez Mosque (before 1891), Muratlı Mosque (1846), Düzköy Mosque (1857), İremit Mosque (1851) which are built with wooden-masonry technique in Borçka district. Camili Köyü Merkez, Muratlı, Düzköy Mosques are reviewed by only their architectural properties. İremit Mosque is further studied and documented with analytic survey drawings and analysis. Furthermore, the reviewed building's conservation problems are examined, their transformations are followed throughout the process and the founds are added to the study. With this study, it is aimed to draw attention to the conservation problems of the Mosques in Borçka. Moreover, it is aimed to provide restoration projects that meet the conservation principles to currently unregistered mosques. By adding wooden mosques to existing nature tourism in the region, it will contribute to ensure its recognition and conservation continuity in the region.