Türkiye'de COVID-19 salgını öncesi ve sonrası kamu harcamalarının gelir dağılımı üzerindeki etkisi
The effect of public expenditures on income distribution before and after the COVID-19 episode in Turkey
Yazar: DEMET YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. AYHAN ORHAN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Ekonomik etki = Economic effect ; Gelir dağılımı = Income distribution ; Gini katsayısı = Gini coefficient ; Kamu harcamaları = Public expenditures

Özet:
Gelir dağılımında adaletsizlik, geçmişte olduğu gibi günümüz dünyasında da gerek ülke açısından gerek ise küresel açıdan tartışılması önem arz eden hususlardan biri olarak değerlendirilmektedir. Tarihsel süreç içerisinde ekonomik nedenlerden kaynaklanan krizler yahut farklı kaynaklardan dolayı açığa çıkan olaylar çerçevesinde gelir dağılımındaki adaletsizliğin yukarı doğru trend gösterdiğini söylemek mümkündür. Bu olaylardan biri de 2019 yılının aralık ayında Çin'in Wuhan kentinde başlayan ve kısa bir zaman zarfı içerisinde küresel düzeyde etkili olan Covid-19 küresel sağlık krizidir. Nitekim sağlık krizinin varlığı gelir grupları arasında var olan eşitsizliğin daha da derinleşmesine neden olmakla birlikte bu durumun gelir gruplarına yansıması ekonomik, sosyolojik ve psikolojik açıdan olumsuz yönde olmuştur. Dolayısıyla sağlık krizi ile mücadele etme ve gelir dağılımındaki adaletsizliği iyileştirme noktasında tek başına para politikası yeterli olmadığından merkezi otoritenin hem sağlık krizi ile mücadele için hem de gelir dağılımını iyileştirmek için yaptığı kamu harcamaları etkili bir maliye politikası aracı olarak karşımıza çıkmaktadır.
Bu sebeple çalışmada öncelikle kamu harcamalarının ve gelir dağılımının kavramsal çerçevesi genel hatları ile çizilmiş devamında kamu harcamalarının, Covid-19 salgını sürecinin seyri, bu süreç ile müdahale noktasında çeşitli ülkelerin ne gibi önlemler aldığı anlatılmıştır. Daha sonra Covid-19 sağlık krizi sonrasında Türkiye'de kamu harcamalarının ne şekilde bir seyir izlediği değerlendirilip Covid-19 öncesi ve sonrası dönemlere ilişkin Türkiye'de kamu harcamalarında meydana gelen değişmelerin gelir dağılımı üzerinde ne derece etkili olduğu incelenmiştir. Çalışmanın son bölümünde ise konuya ilişkin literatür özetlenmiş ve çoklu regresyon analizi yardımıyla Türkiye üzerine ekonometrik bir uygulama yapılmıştır.

Abstract:
Injustice in income distribution is considered as one of the issues that are important to be discussed both in terms of the country and globally in today's world as in the past. It is possible to say that the injustice in income distribution has shown an upward trend within the framework of crises arising from economic reasons or events arising from different sources in the historical process. One of these events is the Covid-19 global health crisis, which started in Wuhan, China in December 2019 and had a global impact in a short period of time. As a matter of fact, although the existence of the health crisis causes the inequality between income groups to deepen, the reflection of this situation on income groups is negative economically, sociologically and psychologically. Therefore, since monetary policy alone is not sufficient to combat the health crisis and improve the inequality in income distribution, the public expenditures made by the central authority both to combat the health crisis and to improve the income distribution are an effective fiscal policy tool. 
For this reason, in the study, first of all, the conceptual framework of public expenditures and income distribution was outlined in general lines, and then the course of the Covid-19 outbreak process of public expenditures and what measures various countries took at the point of intervention with this process were explained. Then, after the Covid-19 health crisis, the course of public expenditures in Turkey was evaluated and the extent to which the changes in public expenditures in Turkey related to the pre-Covid-19 and post-Covid-19 periods had an impact on income distribution was examined through two scenarios. In the last part of the study, the literature on the subject is summarized and an econometric study on Turkey with the help of multiple regression analysis is pasted.