Türkiye yulaf genotiplerinin fizyolojik, morfolojik ve tarımsal özellikler yönünden genetik farklılıklarının ve ilerlemelerinin belirlenmesi
Evaluations of Turkey?s oat genotypes for physiological, morphological, agricultural traits and genetic improvements in the yield
Yazar: YASEMİN HIŞIR
Danışman: PROF. DR. TEVRİCAN DOKUYUCU
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Fizyolojik özellikler = Physiological properties ; Genotip = Genotype ; Morfolojik özellikler = Morphological properties ; Tarımsal özellikler = Agricultural properties ; Verim = Yield ; Yulaf = Oat

Özet:
Bu araştırma Kahramanmaraş koşullarında, 2006-2007 ve 2007-2008 ürün yıllarında tesadüf blokları deneme desenine göre 4 tekrarlamalı olarak ekilen 8 yerel ve 9 tescilli çeşit kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmada, genotiplerin bazı fizyolojik, morfolojik ve tarımsal özellikler bakımından değerlendirilmesi, çeşitler arasında tane verimi bakımından bölge koşullarına uygun ve yüksek verimli olanların ve aynı zamanda verim ve bazı tarımsal özellikler bakımından tescilli çeşitlerde tescil edildikleri yıllara göre sağlanan genetik ilerlemenin belirlenmesi amaçlanmıştır.Denemede; yaprak alan indeksi, klorofil içeriği, bitki örtüsü sıcaklığı, yaprak alan süresi, çiçeklenme dönemindeki biyomas, stoma iletkenliği, net fotosentez hızı, tane dolum periyodu, ekim-olgunlaşma süresi, m2'deki salkım sayısı, bitki boyu, salkım uzunluğu, salkımdaki tane sayısı, salkımdaki tane ağırlığı, bin tane ağırlığı, olgunlaşma dönemindeki biyomas, tane verimi, kuru madde translokasyonu, hasat indeksi, tane dolum oranı, tane dolum indeksi ve tanede protein oranı incelenmiştir. İki yıllık ortalama sonuçlarına göre bitki örtüsü sıcaklığı, stoma iletkenliği, net fotosentez hızı, metrekaredeki salkım sayısı, salkımdaki tane ağırlığı, salkımdaki tane sayısı, bin tane ağırlığı ve tanedeki protein oranı dışındaki özellikler yönünden genotipler önemli ölçüde farklı bulunmuştur. Tane verimi bakımından Checota çeşidi bölge koşullarında en yüksek verimi (424.65 kg/da) sağlamıştır.Tescil edilmiş çeşitlerde, tescil edildikleri yıllara göre yapılan linear regresyon analiz sonucu; tane verimi yönünden 1986 yılına kadar önemli ölçüde bir artışın (5.11 kg /da/ yıl ) sağlandığını göstermiştir.Çalışmada, tane verimi ile; yaprak alan indeksi, klorofil içeriği, yaprak alan süresi, tane dolum periyodu, hasat indeksi ve tane dolum indeksi arasında olumlu ve önemli ilişkiler, tanede protein oranı ile arasında olumsuz ve önemli ilişki olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This research was carried out by using 8 oat landraces and 9 registered oat cultivars sown in randomized complete block design with four replications between 2006-2007 and 2007-2008 years in Kahramanmaras conditions. The aim of the research, was to evaluate the oat genotypes for physiological, morphological and agricultural traits, determination of the oat genotypes having the highest grain yield in the conditions of region and measuring of the yield improvements of oat cultivars bythe year of released.In the research, leaf area index, chlorophyll content, canopy temperature, leaf area duration, biomass at anthesis, stomatal conductance, net photosynthetic rate, grain filling period, sowing-maturity duration, number of panicle in m-2, plant height, panicle height, grain number per panicle, grain weight per panicle, 1000 grain weight, biomass at maturity, grain yield, dry matter translocation, harvest index, grain filling ratio, grain filling index and protein ratio in grain were investigated. According to the mean of two years, except for canopy temperature, stomatal conductance, net photosynthetic rate, number of panicle in m-2, grain weight per panicle, grain number per panicle, 1000 grain weight and protein ratio in grain genotypes were significantly different for all investigated traits. The highest grain yield was obtained from Checota cultivar with 424.65 kg/da, in the conditions of area.The result of linear regression analysis according to the year of the released of registered cultivar showed that there were significant improvements (5.11 kg/da/yıl) in the oat grain yield by the year of 1986.In this research, there were significant and positive relationships between grain yield and leaf area index, chlorophyll content, leaf area duration, grain filling period, harvest index, grain filling index. There was significant and negative relationships between grain yield and protein ratio in grain.