Ruh sağlığı ile yaşam doyumu arasındaki ilişkide psikolojik sağlamlığın aracı rolü
The role of psychological resilience in the relationship between mental health and life satisfaction
Yazar: FİRDEVS KELEKÇİ
Danışman: DOÇ. DR. EDA ERMAĞAN ÇAĞLAR
BEYKOZ ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Ruh sağlığı = Mental health ; Stres = Stress ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Ölçekler = Scales

Özet:
Ruh sağlığı, bireyin pozitif ve negatif duygulanımlarının bir arada olduğu, kendisiyle ve diğer insanlarla denge içindeki bir bütün olma hali olarak belirtilmektedir. Ruh sağlığı, bireyin yaşamından duyduğu memnuniyeti ifade eden yaşam doyumu ve olumsuz olaylar karşısında uyum sağlayabilme becerisi olarak tanımlanan psikolojik sağlamlıkla doğrudan bir ilişkiye sahiptir. Sağlıklı bir iyilik halinin sürdürülebilmesi için ruh sağlığı, yaşam doyumu ve psikolojik sağlamlık arasındaki ilişkinin belirlenmesi önemlidir. Bu nedenle, söz konusu çalışmada genel popülasyonda en sık gözlenen ruh sağlığı bozuklukları olan depresyon, anksiyete ve stres ile yaşam doyumu ve psikolojik sağlamlık değişkenleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışmada yetişkinlerde ruh sağlığının yaşam doyumu üzerindeki etkisinde psikolojik sağlamlığın aracılık rolünün ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışmaya 18-65 yaş aralığında 312 kişi katılmıştır. Veri toplama araçlarından Demografik Bilgi Formu, Depresyon, Anksiyete ve Stres Ölçeği-21, Yaşam Doyumu Ölçeği ve Connor-Davidson Psikolojik Sağlamlık Kısa Form Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde; bağımlı ve bağımsız değişkenler arasındaki ilişkinin incelenmesinde Pearson analizi, aracılık modelinin sorgulanmasında ise YOL analizi aracılık modeli kullanılmıştır. Analizler sonucunda depresyon, anksiyete ve stres ile hem psikolojik sağlamlık hem de yaşam doyumu arasında negatif yönlü, anlamlı ilişki olduğu bulgulanmıştır. Depresyon, anksiyete ve stres ile yaşam doyumu arasındaki ilişkide psikolojik sağlamlığın aracılık etkisinin sadece depresyon ve yaşam doyumunda aracılık ettiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Mental health is defined as a whole in balance with oneself and other people, that the individual positive and negative emotions are together. Mental health has a direct relationship with psychological resilience which is the ability to recovery after negative events, and life satisfaction which expresses the individual satisfaction of life. In order to maintain a mental health state of well-being, it is important to determine the relationship between mental health, life satisfaction and psychological resilience. Therefore in this thesis study, the relationship between depression, anxiety and stress, which are the most common mental health disorders in the general population, and life satisfaction and psychological resilience were examined. In line with the main aim of the study, it was to test the mediating role of psychological resilience in the effect of mental health and life satisfaction in adults. To this aim, data were collected from a total of 312 participants aged 18-65. Demographic Information Form, DASS-21, Life Satisfaction Scale and CD-RISC were used as data collection tools. In analysis of the data, Pearson analysis was used to examine the relationship between dependent and independent variables, and the PATH analysis mediation model was used to question the mediation model. As a result of the analysis, it was found that there is a negative and significant relationship between depression, anxiety and stress, and both psychological resilience and life satisfaction. Moreover, the mediating effect of psychological resilience in the relationship between depression, anxiety and stress and life satisfaction was observed only in depression and life satisfaction.