Okullarda çalışan psikolojik danışmanların okul psikolojik danışmanı öz-yeterlik düzeylerinin incelenmesi
Investigation of school counselor self-efficacy levels of counselors working in school
Yazar: ZUHAL ASARLI
Danışman: DOÇ. DR. D. YELDA KAĞNICI
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Danışmanlar = Consultants ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Kariyer geliştirme = Career development ; Kişisel gelişim = Personal development ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Okullar = Schools ; Psikoloji = Psychology ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Sosyal gelişme = Social development ; Yeterlilik = Sufficiency ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bu araştırmada okullarda çalışan psikolojik danışmanların, ?Kişisel ve Sosyal Gelişim?, ?Öncülük Etme ve Değerlendirme?, ?Kariyer Gelişimi ve Akademik Gelişim?, ?İşbirliği? ve ?Kültürel Kabul? alt ölçeklerine göre, okul psikolojik danışmanı öz-yeterlik düzeylerinin, okulda yapılan psikolojik danışma ve rehberlik uygulamaları dönem sayısına, mezun olunan lisans programına, psikolojik danışmanın eğitim düzeyine, okul psikolojik danışmanı olarak çalışılma süresine, çalışılan kademeye, okul mevcuduna ve okulda çalışan psikolojik danışman sayısına göre incelenmesi amaçlanmıştır.Araştırmada veri toplama aracı olarak Boderhorn ve Skaggs (2005) tarafından geliştirilen ve Erkan (2011) tarafından Türkçeye uyarlanan Okul Psikolojik Danışmanı Öz-Yeterlik Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır.Araştırmaya 2011-2012 eğitim-öğretim yılında İzmir ilinin merkez ilçelerinde ki okullarda görev yapan 225 okul psikolojik danışmanı (163 kadın ve 62 erkek) katılmıştır. Okul psikolojik danışmanı öz-yeterlik düzeyinin, kullanılan ölçeğin alt boyutları bazında incelenmesi amacıyla iki ayrı MANOVA yapılmıştır. Değişkenler okul psikolojik danışmanıyla ilgili değişkenler (Okulda yapılan psikolojik danışma ve rehberlik uygulamaları dönem sayısı, mezun olunan lisans programı, psikolojik danışmanın eğitim düzeyi, okul psikolojik danışmanı olarak çalışılma süresi) ve çalışılan kuruma özgü değişkenler (çalışılan kademe, okul mevcudu ve okulda çalışan psikolojik danışman sayısı) olmak üzere iki ayrı grupta ele alınmıştır.Araştırma sonuçları incelendiğinde okul psikolojik danışmanı ile ilgili değişkenlerden olan okulda psikolojik danışma ve rehberlik uygulamasının yapıldığı dönem sayısına göre ?Kariyer ve Akademik Gelişim? ile ?Öncülük Etme ve Değerlendirme? alt ölçek puanları arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Eğitim düzeyi ile ?Kişisel ve Sosyal Gelişim?, ?Öncülük Etme ve Değerlendirme? ile ?Kariyer Gelişimi ve Akademik Gelişim? alt ölçek puan ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir. Bir diğer değişken, okulda psikolojik danışman olarak çalışma süresiyle ?Kişisel ve Sosyal Gelişim?, ?Kültürel Kabul? ve ?İşbirliği? alt ölçekleri puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Fakat mezun olunan bölüme göre okul psikolojik danışmanı öz-yeterlik puanı arasında anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir.Bununla birlikte çalışılan kuruma özgü niteliklerle ilgili değişkenlerde okul psikolojik danışmanı öz-yeterliği arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.Anahtar Sözcükler: Öz-Yeterlik, Okul Psikolojik Danışmanı, ?Kişisel ve Sosyal Gelişim?, ?Öncülük Etme ve Değerlendirme?, ?Kariyer Gelişimi ve Akademik Gelişim?, ?İşbirliği?, ?Kültürel Kabul?

Abstract:
In this study, it was aimed to examine whether school counselor self-efficacy according to ?Personal and Social Development?, ?Leadership and Assessment?, ?Career and Academic Development?, ?Collaboration?, and ?Cultural Acceptance? sub-scales differs in terms of number of school terms that psychological counseling and guidance practice was made, the department they have graduated, level education, experience as school counselor, type of school (primary school and high school), the number of student and the number of school counselor in school.The School Counselor Self-Efficacy Scale which was developed Bodernhorn and Skaggs (2005) and adapted to Turkish by Erkan (2011) and a Demografic Information Form which was designed by the researcher were used to collect data in this study.The study was conducted on 225 school counselors (163 women, 62 men) working in schools from the central districts of İzmir, Turkey during 2011-2012 academic years. The two different MANOVA was use to examine school counselor self efficacy according to sub-scale. The variables are examined in two different groups, the variables about the school counselor (terms of number of school terms that psychological counseling and guidance practice was made, the department they have graduated, level education, experience as school counselor) and the variables about the school (type of school (primary school and high school), the number of student and the number of school counselor in school)The results of this study showed for the variables about school counselor, as to number of school terms that psychological counseling and guidance practice was made, it is determined that there was a significant difference on the dimension of Career and Academic Development, Leadership and Assessment. As to graduated level, there was significant difference on the dimension of Personal and Social Development, Leadership and Assessment, Career and Academic Development. And as to experience as school counselor, there was significant difference on the dimension of Personal and Social Development, Collaboration, Cultural Acceptance. However School Counselor Self-Efficacy Scale-Sub Scale level did not differ significantly according to the department they have graduated.However, there was no significant difference between the variables about school (school level they work, number of student, number of school counselor) and school counselor self-efficacy.Key Words: Self-Efficacy, School Counselor, ?Personal and Social Development?, ?Leadership and Assessment?, ?Career and Academic Development?, ?Collaboration?, ?Cultural Acceptance?