David Hume'un siyaset felsefesi
The political philosophy of David Hume
Yazar: MEHMET MELİH YÜRÜŞEN
Danışman: DOÇ. DR. ZERRİN KURTOĞLU
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Felsefe = Philosophy ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Felsefe = Philosophy ; Felsefe tarihi = Philosophy history ; Hume, David = Hume, David ; Siyaset = Politics ; Siyaset felsefesi = Political philosophy

Özet:
Hume'un siyaset teorisi, merkezi değerini adaletin teşkil ettiği doğal ve suni erdemler ayrımına göre ahlakî ve siyasî boyutlarının iç içe geçirildiği bir sosyal felsefe olarak da düşünebileceğimiz bir ahlâk felsefesi içinde konumlandırılmıştır. Bu olguyu, yani Hume'un siyaset teorisinin metodolojik olarak onun ahlâk felsefesi ile tam bir bütünlük gösterdiğini ve onun doğal bir sonucu ve uzantısı olduğunu ortaya koymak, bu çalışmayı şekillendiren temel endişelerden birisi olmuştur. Bunun nedeni, Hume'un doğal ve suni erdemler ayrımından sosyal düzenin oluşumunda uylaşımların rolüne kadar bir dizi orijinal ve inovatif kavrayışı içermesi bakımından son derece önemli olan siyaset teorisine orijinal ve yenilikçi bir karakter kazandıran başlıca unsurlardan birinin bu olgu olmasıdır. Ancak Hume'un siyaset teorisinin orijinalliği ve öneminde belirleyici olan bir diğer husus, bu teorinin, insan bilgisinin hem asli kaynağını ve sınırlarını, hem de insan eylemliliğinin asli dinamiklerini ve bu dinamiklerin işleyiş mekanizmasının ilkelerini açıklamaya yönelik bir insan doğası bilimine, onunla organik bir bütünlük oluşturacak şekilde dayandırılmış olmasıdır. Bundan ötürü Humecu insan doğası biliminin fonksiyonları kendi ahlak ve siyaset felsefesinin arka planını teşkil etmekle sınırlı değildir. İki sistemden müteşekkil bu bilim, Hume'da medeni bir sosyal düzeni ve hükümeti belirleyen ahlakî ve siyasî kavrayışların kaynağını da oluşturmaktadırlar.İşte bu çalışmada, önce, Hume'un temel felsefe eserinin kurgusu takip edilerek, onun ahlâk ve siyaset felsefesinin arka planı ve kurucu unsurları; ardından da başta denemeleri olmak pür felsefi olmayan çalışmalarında ortaya koyduğu ve kendi siyaset teorisinin pratik boyutunu teşkil eden unsurlar, tarihsel bağlamları ve arka planlarıyla da ilişkilendirilerek incelenmeye ve açıklanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Hume?s political theory was positioned within an moral philosophy that may also be considered as a social philosophy where ethical and political aspects are interwoven based on a distinction between natural and artificial virtues, the core of which is comprised of justice. One of the major concerns that shaped this study was propounding this fact ?that Hume?s political theory methodologically demonstrates a perfect totality with his moral philosophy, and that the former is a natural result and the extension of the latter. This is because it is one of the major elements that give an original and innovative character to Hume?s political theory, which is extremely important for its inclusion of several original and innovative apprehensions ranging from the distinction between natural and artificial virtues to the role of conventions in development of social order. However, another determinant of the originality and importance of Hume?s political theory is that this theory is attributed to a science of human nature that is aimed at explaining both the essential source and boundaries of human knowledge, and the essential dynamics of human agency, as well as the principles of those dynamics? operational mechanisms, in a manner that the theory will form an organic unity with the science. Therefore, the functions of Hume?s science of human nature are not limited to constituting the background of its own moral and political philosophy. This science, which is comprised of two systems, also constitutes the origin of moral and political apprehensions that determine a civilised social order and government in Hume. Herein this study, we tried to examine and explain first the background plan and founding elements of moral and political philosophy by tracing the fiction of Hume?s major philosophical work, and then the elements that he has propounded in his non-philosophical works ?namely in his essays-, which constitute the practical dimension of his own political theory, through association with historical context and backgrounds.