Güvâhî'nin Pendnâme adlı eserinin değerler eğitimi açısından incelenmesi
Examination of Güvâhî's work named Pendnâme in terms of values education
Yazar: ÖZGE BERRAK ÇABUK
Danışman: PROF. DR. YAŞAR AYDEMİR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Ahlak = Morality ; Değerler = Values ; Değerler eğitimi = Values education ; Güvahi = Güvahi ; Pendnameler = Pend-names

Özet:
Bu araştırmada 16.yüzyılda yaşadığı bilinen Güvâhî'nin yazdığı öğüt nitelikli bir kitap olan Pendnâme'de yer alan değerler eğitimi unsurları araştırılmış, Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programı'nda bulunan 10 kök değer merkeze alınmış; elde edilen bulguların bu değerlerle ve ilgisi oranında başka değerlerle ilişkilendirilmesi hedeflenmiştir. Çalışmada, Pendnâme'nin içeriğine değinilmiş, eser içerisinde değerler eğitimine dair tespit edilen bulgular aktarılmış, eserde yer alan değerler Türk dili ve edebiyatı öğretim programı çerçevesinde alt başlıklarla örneklendirilmeye çalışılmıştır. Pendnâme'de var olan değerlerin çeşitli öğretim yöntem ve teknikleri kullanılarak aktarılması gerçekleştirilmiş, bunun sonucunda, eserin bir değer aktarım aracı olarak kullanılabileceği, güncel, eğitsel ve evrensel bir boyut taşıdığı anlaşılmıştır. Çalışmada kaynak tarama teknikleri, etnografik araştırma deseni ve homojen grup örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulardan yola çıkılarak çalışmanın sonunda ilk İslamî dönem eserlerinden biri olan Kutadgu Bilig'deki öğüt geleneğinin bir devam ettiricisi olan Pendnâme'nin değerler eğitiminde kullanılabilecek bir kaynak olma niteliği taşıdığı sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Güvâhî, pendnâme, değer, değerler eğitimi, ahlâk

Abstract:
In this research, the elements of values education in Pendnâme, a book written by Güvâhî, who is known to have lived in the 16th century, were investigated, and 10 root values in the Ministry of National Education Secondary School Turkish Language and Literature Course Curriculum were centered; It is aimed to associate the findings with these values and other values in proportion to their relevance. In the study, the content of Pendnâme was mentioned, the findings of values education in the work were conveyed, and the values in the work were tried to be exemplified with sub-headings within the framework of the Turkish language and literature curriculum. The values existing in Pendnâme were transferred by using various teaching methods and techniques, and as a result, it was understood that the work could be used as a value transfer tool and that it had an up-to-date, educational and universal dimension. In the study, source scanning techniques, ethnographic research design and homogeneous group sampling method were used. Based on the findings obtained, at the end of the study, it was concluded that Pendnâme, which is a continuation of the advice tradition in Kutadgu Bilig, one of the first Islamic period works, is a resource that can be used in values education.
Key Words: Güvâhî, pendnâme, value, values education, morality