Salâh Abdulfettâh el-Hâlidî'nin "el-Kasasu'l-Kur'ânî" adlı eserinde Peygamber kıssalarını yorumlama metodu
The Method of interpreting the Prophet's Parables in Salāh ʿAbd al-ʿAbd al-Fattāh al-Kālidī's "al-Qasas al-Qurʾānī"
Yazar: HASAN ERDİNÇ
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÇİÇEK
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Bu çalışmamızda Salâh Abdulfettâh el-Hâlidî'nin "el- Ḳaṣaṣu'l-Ḳur'ânî -ʿArḍu Veḳâiʿa
ve Taḥlîlü Eḥdâs̱-
" adlı eseri özelinde Hâlidî'nin peygamber kıssalarını yorumlama metotlarını
tespit etmeye gayret ettik. Çalışmamız bir giriş ve üç bölümden müteşekkildir. Giriş bölümünde
araştırmamızın konusu, önemi, yöntemi, kaynakları, hedefi, amacı, sınırlılıkları ve literatür
taramasına değinilmiştir. Ardından birinci bölümde Kur'ân ve peygamber kıssaları hakkında
genel bir malumat verdikten sonra ikinci bölümde Hâlidî'nin hayatı, ilmi kişiliği ve eserleri
tanıtılmıştır. Son bölümde ise tezimizin ana teması olan Hâlidî'nin peygamber kıssalarını ele
alırken takip ettiği yöntemleri ortaya koymaya çalıştık. Hâlidî'nin peygamber kıssalarını
işlerken dayandığı yöntemleri metin tahlili usulüyle tespit etmeye çalıştık. Çağdaş bir yazar
olan Hâlidî, peygamber kıssalarını isrâilîyât olmadan, kapalı bırakılan kısımlara girmeden,
sahih kaynaklar ışığında aktarıp daha sonra bu çerçevede kıssaları tahlil etmektedir. İçtimaî
tefsir ekolünün uygulayıcısı olan müellif kıssalarda da bu tavrını sergilemiştir. Kıssanın indiği
dönemdeki tarihi gerçekliğini kabul edip bununla ilgili konum tespit çabası içinde olan müellif
ayrıca kıssaların modern dönem insanına sunduklarına da eğilir. Kıssaların daha çok sosyal
hayata hitap eden yönüne dikkat çeken Hâlidî'nin bu metodu kıssaların çağdaş bir yorumu
olarak dikkat çekmektedir. Yine Hâlidî'yi Seyyit Kutub ve Müslüman Kardeşler'in etkileriyle
dava-aksiyon ekolünden görebiliriz. Peygamber kıssalarını ele alma metodunu da içtimaî tefsir
ekolüne dahil edebiliriz.

Abstract:
In this study, we have endeavored to identify al-Khalidī's methods of interpreting the
parables of the prophets in Salāh ʿAbd al-ʿAbd al-Fattāḥ al-Khalidī's "al-Ḳaṣaṣu'l-Ḳurʾānī -
ʿArḍu Waḳāiʿa wa Taḥlīlü Eḥdās̱-". Our study consists of an introduction and three chapters.
In the introduction, the subject, importance, method, sources, goal, purpose, limitations, and
literature review of our research are mentioned. Then, after giving a general information about
the Qur'an and prophet parables in the first chapter, the second chapter introduces the life,
scholarly personality and works of Khalidī. In the last chapter, we tried to reveal the main theme
of our thesis, which is the methods that al-Khalidī followed while dealing with the prophet's
parables. We tried to determine the methods that al-Khalidī relied on while dealing with the
prophet's parables through textual analysis. As a contemporary author, al-Khalidī narrates the
prophet's parables in the light of authentic sources, without isrâilîyât, without going into the
parts that are left unclear, and then analyzes the parables within this framework. The author,
who is a practitioner of the school of internal exegesis, also exhibited this attitude in the
parables. The author, who accepts the historical reality of the parable in the period when it was
revealed and strives to determine its position, also focuses on what the parables offer to the
people of the modern period. This method of al-Khalidī, who draws attention to the aspect of
the parables that appeals more to social life, draws attention as a contemporary interpretation
of the parables. Again, we can see Khalidī from the school of da'wah-action with the influence
of Sayyid Qutb and the Muslim Brotherhood. His method of dealing with the Prophet's parables
can also be included in the social exegesis school