Çukurova Üniversitesi öğrencilerinde uyku kalitesinin mental iyi oluş ile ilişkisi /
Yazar: MELDA MURAZ
Danışman: PROF. DR. NAFİZ BOZDEMİR
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Biliş = Cognition ; Mental durum ölçeği = Mental status schedule ; Mental iyi oluş = Mental well-being ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Uyku; doğumdan itibaren insanların büyüme ve gelişmesine katkıda bulunan, vü-cudu dinlenmiş şekilde bir sonraki güne hazırlayan bir dönemdir. Bireylerin fiziksel ve mental gelişimini etkileyerek tüm yaşlarda sağlık ve yaşam kalitesi için önemli bir yer tutar. Uyku ile ilgili yakınmalar toplumda sık görülmekte ve uyku kalitesinin kötü olması birçok tıbbi hastalığı işaret edebilmektedir. Üniversite öğrencilerinin de sık uyku sorunu yaşadıkları ve uyku kalitelerinin kötü olduğu bilinmektedir. Yeterli uyku uyuyamayan öğrencilerin fiziksel, bilişsel ve mental durumları olumsuz etkilenebilir. 
Çalışmamıza Çukurova Üniversitesi kampüsünde yer alan fakülte ve yüksek okullarda okuyan 943 öğrenci katılmıştır. Bu çalışmanın amacı, üniversite öğrencilerinin uyku kalitesi, gündüz uykululuk hali ve mental iyi oluş hali ile birlikte uykuyu etkileyen faktörlerin ve uyku kalitesi ile mental iyi oluş ilişkisinin değerlendirilmesidir. Bu çalışma kapsamında katılımcılara Kişisel Bilgi Formu, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi Kısa Formu, Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi, Epworth Uykululuk Ölçeği ve Warwick-Edinburgh Mental İyi Oluş Ölçeği uygulanmıştır. 
 Çalışmamıza katılan öğrencilerin % 61,2'sinin uyku kalitesinin kötü olduğu bu-lunmuştur. Çalışmamızda yaş, cinsiyet, fakülte, gün içinde/akşam kahve tüketimi, sigara, kronik hastalık, mavi ışık yayan cihazların kullanımı, yaşanılan yer, kalınan odadaki kişi sayısı, uykuyu etkileyebilecek kişisel/ailesel problemler ve ailede uyku bozukluğu olması ile uyku kalitesi arasında ilişki olduğu saptandı (p<0,05). Ayrıca gündüz aşırı uykululuk yaşayanların uyku kalitelerinin daha kötü olduğu bulundu (p<0,01). Sınıf, VKİ, gün içinde/akşam çay tüketimi, gece sigara içmek için uykudan uyanma, alkol ve fiziksel ak-tivite ile PUKİ puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunmadı (p>0,05). VKİ ve alkol ile PUKİ kategorik değişkenleri arasında ise anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0,05). Çalışma-mızda uyku kalitesi ile mental iyi oluş arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulun-muştur (p<0,01). 
Üniversite öğrencilerinin uyku kalitesi genel olarak kötüdür ve uyku kalitesi men-tal iyi oluşu etkilemektedir. Öğrencilerin uyku kalitesinin arttırılması ve dolayısıyla men-tal sağlıklarının iyileştirilebilmesi için bu konudaki olumsuz faktörlerin düzeltilmesine yönelik çalışmalar yapılması gerekmektedir.

Abstract:
Sleep is a period that contributes to the growth and development of people since birth and prepares the body for the next day. It has an important role for health and qua-lity of life in all ages by affecting the physical and mental development of individuals. Sleep-related complaints are common in the community and poor sleep quality may indi-cate many medical conditions. It is known that university students have frequent sleep problems and their sleep quality is poor. The physical, cognitive and mental status of students who do not have enough sleep can be affected negatively.
943 students from the faculties and schools of the Çukurova University campus participated in the study. The aim of this study is to evaluate the sleep quality, daytime sleepiness and mental well-being of the university students and the relationship between sleep quality and mental well-being. In this study, Personal Information Form, Internati-onal Physical Activity Questionnaire, Pittsburgh Sleep Quality Index, Epworth Slee-piness Scale and Warwick-Edinburgh Mental Well-Being Scale were applied to the par-ticipants.
61.2% of the students in our study were found to have poor sleep quality. In our study, age, gender, faculty, day / evening coffee drinking, smoking, chronic disease, the use of blue light emitting devices, the place of residence, the number of people in the room, personal/family problems that may affect sleep and family sleep disorders and sleep quality is a relationship between revealed (p<0,05). It was also found that the sleep quality of the people who had excessive daytime sleepiness was worse (p<0,01). No significant relation was found between class, BMI, day / evening tea consumption, sleep, alcohol and physical activity and PSQI scores (p>0.05). There was a significant correlation between BMI, alcohol and PSQI categorical variables (p<0.05). In our study, a statistically significant relationship was found between sleep quality and mental well-being (p<0,01).
Sleep quality of university students is generally poor and sleep quality affects mental well-being. n order to improve the quality of sleep and thus improve the mental health of the students, studies are needed to eliminate the negative factors affecting sleep.