Moskova-Pekin siyasi ilişkilerinde enerji faktörü: 2000-2015
The energy factor in political relations between Moscow and Beijing: 2000-2015
Yazar: ARİF EKMEKCİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZTÜRK
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Boru hatları = Pipelines ; Doğal gaz = Natural gas ; Enerji = Energy ; Enerji güvenliği = Energy security ; Petrol = Petroleum ; Rusya = Russia ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Çin = China ; İş birliği = Cooperation

Özet:
Rusya Federasyonu-Çin Halk Cumhuriyeti çok boyutlu ilişkilerinin tarihten günümüze en iyi dönemini yaşadığı söylenebilir. Dünyanın ikinci büyük petrol tüketicisi ve büyüyen bir doğal gaz tüketicisi olan ÇHC ile dünyanın en büyük ikinci petrol üreticisi ve en büyük doğal gaz tedarikçisi RF, enerji alanında karşılıklı çıkar odaklı iyi bir uyum oluşturmaktadır. Nitekim iki ülke ilşkileri 21. yüzyılda yeni bir ivme kazanmıştır. Ancak, RF-ÇHC enerji ilişkilerinin düzeyi coğrafyalarının ve ekonomilerinin getirmiş olduğu yakınlık seviyesine henüz ulaşmamıştır. RF-ÇHC enerji ortaklığı çerçevesinde petrol ve doğal gaz alanlarında özellikle son yıllarda kayda değer gelişmeler kaydedilmiştir. Esas mesele, RF-ÇHC enerji işbirliğinin daha üst düzey bir seviyeye ulaşıp ulaşmayacağı tartışmasıdır.
RF-ÇHC ilişkilerini beklemekte olan gelecekteki sınamaların çoğu; Amerika Birleşik Devletleri'nin politik hamleleri, Orta Asya'da gerçekleşmesi muhtemel siyasi değişimler, Orta Doğu'daki kaos ve diğer sınıraşan sorunlar gibi öngörülemeyen küresel gelişmelere bağlı olacaktır. İki ülke arasındaki ekonomik-finansal açıklık giderek artmasına rağmen, bu durum ikili arasında bir gerilime yol açmadığı gibi işbirliklerini de kısıtlamamaktadır. Tam tersine, Ukrayna krizi sonrası iki ülkenin yakınlaşması olumlu yönde ivme kazanmıştır. RF ve ÇHC arasındaki bu gelişmeyi açıklayabilmek ve anlayabilmek için bunlar arasındaki ilişkilerin ikili, bölgesel ve küresel ölçekte değerlendirilmesi önem arz etmektedir. Gelişen RF-ÇHC ilişkilerini daha iyi analiz edebilmek için iki ülke arasındaki güvensizlik, birbirini yanlış anlama ve rekabet de dikkate alınmalıdır. Nihayetinde, RF-ÇHC ortaklığını daha iyi değerlendirebilmek için iki ülke ilişkilerinin, dış politika konseptlerine nasıl uyum sağladığını anlamak gerekmektedir. Dolayısıyla bu çalışma, esasen iki ülkenin enerji ortaklığının siyasi ilişkilerine yansımasını incelemeyi hedeflemektedir. Buna ilave olarak, söz konusu çalışma güvenlik, siyasi, ekonomik ve askeri ilişkilerden uluslararası gelişmelere kadar geniş bir ölçekte iki ülkenin çıkarlarını ve politikalarını analiz etmeyi amaç edinmiştir.


Anahtar Kelimeler: Rusya Federasyonu-Çin Halk Cumhuriyeti İlişkileri, Enerji, Enerji Güvenliği, İşbirliği, Petrol, Doğal Gaz, Boru Hattı, ABD, Orta Asya, Rekabet, Ekonomi

Abstract:
Today Sino-Russian multidimensional relations are perhaps their best ever in their history. Now that China is the world's second largest oil consumer and a growing consumer of natural gas and Russia is the world's second oil producer and biggest natural gas exporter, China and Russia within the framework of common interests appear to be a good match in the energy area. Hence Sino-Russian relations have gained a new momentum in the 21st century. However, the Sino-Russian energy relationship has not reached the level of the development their geographical proximity and economic potential. As far as Sino-Russian energy partnership is concerned, especially during the last years many advances have been achieved in the oil and natural gas sectors. The key question is whether Sino-Russian energy cooperation will move to more strategic level.
Many of the future challenges awaiting Sino-Russian relations will involve coping with unpredictable external developments, such as the impact of U.S. policies, probable political changes in Central Asia and in the Middle East and other transnational problems. The material gap between the two states grows wider, but this leads neither to tensions between them, nor does it restrict their co-operation. On the contrary, the pace of rapprochement accelerated in the wake of Ukraine crises. To explain and understand this evolution of their relationship it is important to evaluate their relationship in bilateral, regional and global levels. In order to better analyze the Sino-Russian developing relationship, one should take into account mistrust, lack of understanding and rivalry between the two countries. Therefore, to understand Sino-Russian partnership, it is important to see how relations between the two countries fit into each other's foreign policy framework. So this study aims to explore the energy courtship between the two nations and analyzes their interests and policies on a wide range of issues, including security, political relationships, economic interactions, defense ties and international developments.


Keywords: Russo-Chinese Relations, Energy, Energy Security, Cooperation, Oil, Natural Gas,Pipeline, U.S.A., Central Asia, Competition, Economy