Yer seçimi problemlerine bulanık hedef programlama yaklaşımı: Atık kutularının yerleşimi üzerine bir uygulama
Fuzzy goal programming approach to location problems: 
An application on the location of waste containers
Yazar: SALİH AKA
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN AKYÜZ
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Antalya = Antalya ; Atıklar = Wastes ; Bulanık doğrusal programlama = Fuzzy linear programming ; Bulanık mantık = Fuzzy logic ; Tesis yer seçimi = Site selection ; Tesis yerleşim düzenlemesi = Facility layout ; Üretim işletmeleri = Production companies ; İşletmeler = Businesses

Özet:
Yer seçimi problemleri tedarikçiden müşteriye uzanan üretim sürecinin her aşamasında ortaya çıkabilmektedir. Yeni bir tesise uygun noktanın seçimi, tesis içi makinaların yerleşimi veya hizmet birimleri için farklı yerlerin belirlenmesi tipik yer seçimi problemleridir. Problem temelinde talep, maliyet, kar beklentisi ve çevresel hassasiyet gibi birbiriyle çelişen çoklu amaçlar yer almaktadır. Birden fazla amacı olan böylesi problemlerde tüm amaçları olabildiğince tatmin edecek uzlaşık çözümler aranmaktadır. Bu çalışmada Antalya ili Konyaaltı Belediyesi Siteler Mahallesinde Geri Dönüştürülebilir Atık Kutularının yerleşimine yönelik bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Çalışmada iki ana amaca hizmet edecek Bulanık Hedef Programlama tabanlı bir yerleşim ve rotalama modeli kurulmuştur. Model yoluyla aday yerleşim noktaları arasından seçilen uygun yerleşim noktalarının maksimum sayıda haneye hizmet etmesi, aynı zamanda noktalar arasında minimum mesafeli bir rotanın oluşması amaçlanmıştır. Farklı tolerans aralıkları ve farklı öncelik yapıları için çalıştırılan model ile Geri Dönüştürülebilir Atık Kutularının bir rota üzerinde en uygun noktalara yerleştirilmesi sağlanmıştır.



Anahtar Kelimeler: Çok amaçlı yer seçimi modelleri, yerleşim ve rotalama problemleri, bulanık hedef programlama

Abstract:
The Location Problems may arise out of every stage of production processes from suppliers to customers. The selection of an appropriate place for a new plant, the location of in-plant machines, or the determination of different places for service units are typical examples of location problems. In these problems, there are some multiple conflicting objectives such as demand, cost, profit expectation, and environmental concern. Therefore, compromised solutions, which satisfy all objectives, are sought for these multi-objective problems. In this study, an application about determining the location of recyclable waste containers was executed in Siteler District part of Konyaaltı Municipality in Antalya. For this problem, a location and rotation model based fuzzy goal programming was built. It was aimed to select optimal location nodes, which serve the maximum number of dwellings from candidate locations nodes and also, to create a minimum-distanced route between selected nodes. The recyclable waste containers were located on optimal nodes of the route obtained by the mathematical model, which run for different tolerance intervals and different priority structures.



Keywords: Multi-objective location models, location and routing problems, fuzzy goal
programming