Sosyal bilgiler eğitimi öğretmen adaylarının bloom taksonomisine göre soru yazmaya ilişkin başarı düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of achievement levels of social sciences prospective teachers related to question writing in accordance with bloom taxonomy
Yazar: BURCU ÇETİNKAYA
Danışman: DOÇ. DR. NİHAT ÇALIŞKAN
Ahi Evran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Başarı düzeyi = Success level ; Bloom taksonomisi = Bloom taxonomy ; Soru sorma = Questioning ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching

Özet:
"Sosyal Bilgiler Eğitimi Öğretmen Adaylarının Bloom Taksonomisine Göre Soru Yazmaya İlişkin Başarı Düzeylerinin Değerlendirilmesi" adlı bu çalışmada, Sosyal Bilgiler Öğretmenliği öğrencilerinin "Özel Öğretim Yöntemleri II", "Program Geliştirme" ve "Ölçme ve Değerlendirme" derslerine ilişkin harflik sistemdeki ders başarı düzeylerini ve öğrencilerin demografik özelliklerine göre nasıl farklılık ve ilişki gösterdiğini ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Aynı zamanda öğrencilerin almış oldukları her bir derste bilişsel alanın basamaklarına göre belirlenen kazanımları ne düzeyde gerçekleştirdikleri saptanmaktadır. Araştırma bu yönüyle betimsel bir araştırmadır.
Bu araştırma, Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören ve Özel Öğretim Yöntemleri II, Program Geliştirme ve Ölçme ve Değerlendirme derslerini almış olan 59 öğretmen adayı ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak, İlköğretim 6. sınıf Sosyal Bilgiler ders kitabında yer alan 'Doğal Enerji Kaynaklarımız' konu başlıklı bir okuma metni seçilerek, öğrencilerden bu metne dayalı 10 adet soru oluşturmaları ve belirtilen üç derse ait harflik sistemdeki ders başarı düzeylerini belirtmelerinin istendiği bir araştırma formu kullanılmıştır.  
Elde edilen veriler kategorik veriler olduğundan dolayı frekans ve yüzdeye dayalı olan non-parametrik test istatistikleri kullanılmıştır. Üniversite öğrencilerinin demografik özelliklerine ilişkin ve ders başarılarının harflik sistemdeki dağılımlarına ilişkin frekans analizi yapılmıştır. Bilişsel alan basamaklarına göre her bir derste harflik sistemdeki dağılımları incelemek için çapraz dağılım tablosu kullanılmıştır. Üniversite öğrencilerinin demografik özelliklerine göre üç derse ait harflik sistemdeki başarılarının değişim düzeyleri arasındaki farklılık 'Ki-Kare' analizi ile incelenmiştir. Öğrencilerin demografik özellikleri ile üç derse ait harflik sistemdeki başarıları arasındaki ilişkiye 'Cramer's V' analizi ile bakılmıştır.
Araştırma sonucunda öğretmen adaylarının bilişsel alanın analiz ve sentez basamakları gibi bilgi ve kavrama basamaklarından daha üst seviyelere ait soru yazabilme becerilerini, üç derse ait düşük başarı düzeylerinde bile gerçekleştirebildikleri görülmüştür. Buna karşılık uygulama ve değerlendirme basamağına ait hiçbir öğrencinin soru yazamamış olması, bu üç derse ait yüksek başarı düzeyine erişmiş olan adayların bile bilişsel alanın alt düzeyindeki uygulama ve üst düzeydeki değerlendirme basamakları ile ilişkili kazanımlara ait soru yazma becerilerini ortaya koyamadıklarını göstermiştir.

Abstract:
In this study, "Assessment of success levels of social sciences students' question writing according to Bloom Taxonomy", it is aimed to show the course success levels of Social Sciences students in courses of "Special Teaching Methods II", Program Improving" and "Measurement and Assessment" in a letter based system; and to shed light on what kind of a difference and relation these findings show according to demographic features.   
At the same time, it is detected to what extent these students have realised their fullfilments determined according to the steps of each cognitive part in the courses they take. In this respect, it is a descriptive research. 
This research has been carried out with 59 students studying in the Faculty of Education in University of Ahi Evran and having taken the courses of "Special Teaching Methods II", Program Improving" and "Measurement and Assessment". 
As a data collection tool, a research form was used in which a topic called "Our natural energy sources" taking place in Social Sciences course book of elementary 6th Grade Students' was chosen; students were asked to prepare 10 questions related with this topic and to state their levels of success in the aforementioned courses according to the letter based system.    
As the acquired data are categorical, non-parametric test statistics based on frequency and percentage have been used. Analyses of frequency related with the demographic features of students and with distribution of course successes in letter based system has been carried out. A cross distribution table has been used to analyse the distributions for each course in letter based system according to cognitive area steps. The difference in between the levels of change in the successes of the three courses in letter based system according to the demographic features of university students was analysed via Ki-Kare. The relation between demographic features of students and the successes of these students in three courses in letter based system was analysed via Cramer's V.      
At the end of the research, it was detected that student candidates could realize their own question writing skills belonging to upper levels than information and perception levels such as analysis and synthesis steps of cognitive area even at three courses with low success levels. On the other hand, the fact that none of the students did write a question belonging to step of practice and assessment clearly shows that even the candidates having reached a high level of success in these three courses do not carry a question writing skill which belong to the gains related with the steps of uppermost practice and assessment steps in cognitive area.