Anne sütünün olası genotoksik ve antigenotoksik etkilerinin insan periferal lenfositlerinde ın vıtro yöntemler ile araştırılması
In vitro methods investigation of genotoxic and antinotoxic effects of breast milk on human peripheral lymphocytes
Yazar: GİZEM AKGÜN
Danışman: PROF. DR. BERRİN AYAZ TÜYLÜ
Eskişehir Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Moleküler Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Genetik = Genetics
Dizin: Comet tekniği = Comet assay ; Genotoksisite = Genotoxicity ; Moleküler genetik = Molecular genetic ; Sitogenetik = Cytogenetics ; Sitogenetik analiz = Cytogenetic analysis ; Sitotoksisite = Cytotoxicity

Özet:
Anne sütü, suda ve yağda ve çözünebilen 200'den fazla madde içeren kompleks bir bileşiktir. Bileşiminin %90'na yakınını su oluşturmaktadır. Anne sütü, vitamin, mineral, protein, karbonhidrat ve lipitler gibi çeşitli kimyasal bileşenler ile makrofaj, lenfosit, nötrofil ve epitelyal hücre gibi çok sayıda hücresel bileşeni içeren ve bu üstünlüğü sayesinde, ilk altı ay boyunca, bebeklerin tüm beslenme gereksinimlerini karşılayabilen canlı bir sıvıdır. Anne sütü ortamı içinde değişik şekillerde dağılmış olan besin öğeleri; bakterio-statik, immün-modülatör, anti-inflamatuar, büyümeye ve sindirime yardımcı etkilere sahiptir. Bu tez çalışmasında, dinamik bir biyolojik sistem olan olgun anne sütünün olası genotoksik ve antigenotoksik etkileri insan periferal lenfositlerinde CBMN (sitokinez bloklama mikronükleus) Testi, Comet (Tek Hücre Jel Elektroforez) Yöntemi ve HPRT (Hipoksantin Guanin Fosforibozil Transferaz) Gen Mutasyon Testi ile in vitro olarak araştırılmıştır. Antigenoksik etkiler, bilinen mutajenlerin (Mitomisin C, Hidrojen peroksit ve Metil Methane Sülfanat) oluşturduğu genotoksik etkilerin anne sütü tarafından indirgenme potansiyelini ortaya çıkarma amacıyla araştırılmıştır. Bu tez çalışması sonucunda, uygulanan üç test yöntemine göre, anne sütünün anlamlı bir genotoksik (klastojenik/mutajenik) etkiye sahip olmadığı halde, özellikle CBMN ve Comet testlerinde, klastojenik/mutajenik etkisi bilinen maddelere karşı koruyucu ve genotoksik etkiyi baskılayıcı bir antigenotoksik aktiviteye sahip olabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Breast milk is a complex compound containing more than 200 water and fat soluble substances. Almost 90% of its composition is water. Breast milk is a living liquid that contains various chemical components such as vitamins, minerals, proteins, carbohydrates and lipids and many cellular components such as macrophages, lymphocytes, neutrophils and epithelial cells, and thanks to this superiority, it can meet all nutritional needs of babies during the first six months. Nutrients distributed in different ways in the mother's milk environment; It has bacteriostatic, immune-modulating, anti-inflammatory, growth and digestive effects. In this thesis, the possible genotoxic and antigenotoxic effects of mature breast milk, which is a dynamic biological system, were investigated in vitro in human peripheral lymphocytes with CBMN (Cytokinesis Blocking Micronucleus) Test, Comet (Single Cell Gel Electrophoresis) Method and HPRT (Hipoxanthine Guanine Phosphoribosyl Transferase) Gene Mutation Test. Antigenoxic effects were investigated in order to reveal the potential to reduce the genotoxic effects caused by known mutagens (Mitomycin C, Hydrogen peroxide and Methyl Methane Sulfanate) by breast milk. As a result of this thesis, it was concluded that although breast milk does not have a significant genotoxic (clastogenic/mutagenic) effect according to the three test methods applied, it may have an antigenotoxic activity that protects against substances with known clastogenic/mutagenic effects and suppresses the genotoxic effect, especially in CBMN and Comet tests.