Örgüt kültürünün bireysel yaratıcılık ve yenilikçiliğe etkisinde kişi-örgüt uyumu ve örgütsel desteğin aracı rolü: Türkiye'deki teknokent/teknopark çalışanlarına yönelik bir araştırma
The mediator role of person-organization fit and organizational support on the effect of organizational culture on individual creativity and innovativeness: A research on technopolis/technopark employees in Turkey
Yazar: YUNUS BIYIK
Danışman: PROF. DR. ENVER AYDOĞAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Birey-örgüt uyumu = Person organization fit ; Bireysel yenilikçilik = Individual innovativeness ; Teknokentler = Technopolis ; Teknoparklar = Technoparks ; Yaratıcılık = Creativity ; Yenilikçilik = Innovativeness ; Çalışanlar = Workers ; Örgüt kültürü = Organizational culture ; Örgütsel destek = Organizational support

Özet:
Bu çalışmanın amacı örgüt kültürünün bireysel yaratıcılık ve bireysel yenilikçiliğe etkisinde kişi-örgüt uyumu ve örgütsel desteğin aracı rolünün olup olmadığının Türkiye'deki teknokent/teknopark çalışanları örnekleminde belirlenmesidir. Araştırmada veri toplama amacıyla hazırlanan anket formunda örgüt kültürü, bireysel yaratıcılık, bireysel yenilikçilik, kişi-örgüt uyumu ve örgütsel destek ölçekleri kullanılmıştır. Araştırma verileri Türkiye'de faaliyette olan 72 teknokent/teknopark'ın 52'sinden toplam 645 çalışandan elde edilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde IBM SPSS 26 ve IBM AMOS 26 programları kullanılmıştır. Ölçekler için güvenilirlik analizleri ve doğrulayıcı faktör analizleri uygulanmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkilerin yönü ve derecesini belirlemek için korelasyon analizi yapılmıştır. Hipotezlerin testi için yapısal eşitlik modeli kurularak değişkenler arasındaki ilişkiler değerlendirilmiştir. Analizler sonucunda örgüt kültürünün destekleyici kültür ve yenilikçi kültür alt boyutlarının bireysel yaratıcılık, bireysel yenilikçilik, kişi-örgüt uyumu ve örgütsel destek değişkenlerini anlamlı olarak etkilediği saptanmıştır. Bürokratik kültür alt boyutunun ise bu değişkenleri anlamlı olarak etkilemediği belirlenmiştir. Aracılık analizleri bulgularına göre örgüt kültürünün bireysel yaratıcılığa ve yenilikçiliğe etkisinde kişi-örgüt uyumunun tam aracılık etkisinin olduğu, örgütsel desteğin ise örgüt kültürünün bireysel yaratıcılığa ve yenilikçiliğe etkisinde aracı etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Çalışmanın, örgüt kültürünün bireysel yaratıcılık ve yenilikçiliğe etkisinde kişi-örgüt uyumu ve örgütsel desteğin aracı rolünün incelendiği ilk çalışma olması nedeniyle alanyazına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Çalışmadan elde edilen bulgular doğrultusunda da araştırmacılara, işletmelere ve yöneticilere önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study to determine the mediator role of person-organization fit and organizational support on the effect of organizational culture on individual creativity and innovativeness in the sample of technopolis/technopark employees in Turkey. Organizational culture, individual creativity, individual innovativeness, person-organization fit and organizational support scales were used in the questionnaire form prepared for data collection in the research. Research data were collected from a total of 645 employees from 52 of the 72 technopolis/technopark, which are operating in Turkey. IBM SPSS 26 and IBM AMOS 26 programs were used to analyze the data. Reliability analyzes and confirmatory factor analyzes were applied for the scales. Correlation analysis was conducted to determine the direction and degree of relationships between variables. To test the hypotheses, the relationships between variables were evaluated by establishing structural equation model. As a result of the analysis, the supportive culture and innovative culture sub-dimensions of the organizational culture significantly affect the variables of individual creativity, individual innovativeness, person-organization fit and organizational support. The bureaucratic culture sub-dimension did not significantly affect these variables. According to the findings of the mediation analysis, the person-organization fit has a full mediating role in the effect of organizational culture on individual creativity and innovativeness; whereas organizational support does not have a mediator role in the effect of organizational culture on individual creativity and innovativeness. It is thought that the study will contribute to the literature since it is the first study that examines the mediator role of person-organization fit and organizational support on the effect of organizational culture on individual creativity and innovativeness. In line with the findings obtained from the study, suggestions were made to researchers, organizations and managers.