Lamina restorasyonlarında kullanılan seramiklerin kalınlığı ile ışık geçirgenliğinin renk değişimine ve maskeleme yeteneğine etkisinin in vitro incelenmesi
The effect of thickness and light transmittance of ceramics used in lamina restorations on color change and masking ability
Yazar: MUSTAFA AYATA
Danışman: PROF. DR. KEREM KILIÇ
Erciyes Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2021
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental porselen = Dental porcelain ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Dental çimentolar = Dental cements ; Diş hekimliği = Dentistry ; Diş renk değişikliği = Tooth discoloration ; Estetik-dental = Esthetics-dental ; Işık geçirgenliği = Light transmissivity ; Laminler = Lamins ; İn vitro = In vitro

Özet:
Bu çalışmanın amacı, dişi temsil eden farklı renkteki kompozit altyapılar üzerine, transparan (neutral) renkli simanla uygulanan lityum disilikat esaslı cam seramiklerin kalınlığının ve ışık geçirgenliğinin renk değişimine ve maskelemeye olan etkisinin incelenmesidir. A2 ve A3.5 rengindeki kompozit rezinden (Filtek Z550) metal kalıp ile 12x14 mm boyutlarında ve 4 mm kalınlığında 80 adet altyapı oluşturulmuştur. Altyapıların rengi spektrofotometre (SpectroShade Micro II) ile ölçülmüştür. Lamina veneerlerin elde edilmesi için, IPS e.max HT ve LT bloklar, 0.3 ve 0.5 kalınlıklarda elmas kesme diski ile dilimlenmiştir (n=10). Restorasyonlar kompozit altyapılar üzerine üretici firmanın talimatları doğrultusunda transparan renkli rezin siman (Variolink Esthetic LC) ile simante edilmiştir. Simantasyon sırasında örneklerin üzerine 1 kg ağırlık uygulanmıştır. 20 sn sonra ağırlık kaldırılıp, taşan siman temizlenerek her bir yüzeye 10 sn ışık uygulanmıştır. Lamine veneerlerin son rengi tekrar ölçülmüştür. Simantasyon öncesi altyapı rengi ölçümünden elde edilen değerler ile simantasyon sonrası lamina veneer kompleksinin renk ölçümünden elde edilen değerler arasındaki renk farkı ∆E formülüne göre hesaplanmıştır. Bu ∆E değerleri ile lityum disilikat esaslı cam seramiklerin kalınlığının ve ışık geçirgenliğinin maskeleme üzerindeki etkisi değerlendirilmiştir. Aynı zamanda, simante edilen restorasyonun son renginin ölçümlerinde, her bir örnek için Vitapan Classical skasındaki renklere göre olan ∆E değerleri kaydedilmiştir. Bu ∆E değerleri ile de renk değişimi değerlendirilmiştir. Elde edilen bulguların istatistiksel analizi için, gruplar arası karşılaştırmalarda nicel değişkenler için bağımsız iki örneklem t testi uygulandı. İkiden fazla gruplar arası karşılaştırmalarda tek yönlü varyans analizi kullanıldı. Her bir altyapı için kalınlık ve ışık geçirgenliği gruplarının L, a, b ve ∆E değişkenleri üzerine etkileri iki yönlü varyans analizi ile değerlendirildi. Çoklu karşılaştırmalar için Tukey ve Bonferroni testleri kullanıldı (p<0.05). Bu çalışmadan elde edilen son renklerin Vitapan Classical skalasına göre ∆E verileri değerlendirildiğinde, blok rengi olan A1 rengine en çok yaklaşan kombinasyonun A2-0.3mm-HT olduğu görülmüştür (∆E =4,23±0,41). Diğer kombinasyonlar ise en yakın B1 ve C1 renklerini vermiştir (∆E > 3,7). Her ne kadar en yakın renkler belirtilenler olsa da, skaladaki bu renklere göre tüm ∆E değerleri 3,7'nin üzerinde olduğu için, klinik olarak kabul edilemez renk farklılıkları olduğu belirlenmiştir. Porselen lamina venerlerin kalınlığı arttıkça maskeleme için hesaplanan ΔE değerinin de arttığı görülmüştür (p<0.05). 0.5 mm kalınlığında olan ve daha düşük ışık geçirgenliğine sahip porselen lamina veneerlerin daha iyi renk maskeleme yeteneği gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Her iki altyapı kullanıldığında da, lamina veneerlerde kalınlığın ışık geçirgenliğine göre maskeleme açısından daha etkili olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Seramik; renk; rezin siman; estetik diş hekimliği

Abstract:
The aim of this study is to determine in different colored infrastructures representing the tooth applied with transparent colored cement the effect of thickness and light transmittance of lithium disilicate based glass ceramics on color change and masking. To mimic the colored tooth, A2 and A3.5 shade of Filtek Z550 composite resin was used. A stainless steel mold containing 12x14 mm slots with 4 mm thickness was used to prepare 80 infrastructure. Shade of the infrastructures was measured with SpectroShade Micro II spectrophotometer. IPS e.max HT and LT blocks were sliced with a diamond cutting disc to obtain lamina veneers of 0.3 and 0.5 thicknesses (n=10). The restorations were cemented on the infrastructures with transparent colored resin cement (Variolink Esthetic LC) in line with the manufacturer's instructions. During the cementation, 1 kg weight was applied on the samples. After 20 seconds the weight was removed and the excess cement was cleared away. 10 seconds of light was applied to each surface. The final color of the laminated veneers was measured again. The color difference between the values in the infrastructure color measurement before cementation and the values in the measurement of the lamina veneer complex after cementation was calculated according to the ∆E formula. With these ∆E values, the effect of thickness and light transmittance of lithium disilicate based glass ceramics on masking was evaluated. At the same time, in the measurements of the final color of the cemented restoration, the ∆E values for each sample according to the colors in the Vitapan Classical scale were recorded from the device. Color change was also evaluated with these ∆E values. For the statistical analysis of the findings, an independent two-sample t-test was used for quantitative variables in intergroup comparisons. One-way analysis of variance was used for comparisons between more than two groups. For each substructure, the effects of thickness and light transmittance groups on L, a, b and ∆E variables were evaluated by two-way analysis of variance. Tukey and Bonferroni tests were used for multiple comparisons (p<0.05). When the ∆E data of the final colors obtained from this study were evaluated according to the Vitapan Classical scale, it was seen that the closest combination to the block color, A1, was A2-0.3mm-HT (∆E=4,23±0,41). Other combinations gave the closest B1 and C1 colors (∆E > 3,7). Although these were the closest colors, it was determined that there was a clinically unacceptable difference since all ∆E values were above 3,7 according to these colors on the scale. As the thickness of the porcelain laminate veneers increases, the calculated ΔE value for masking also increases (p <0.05). It was concluded that 0.5 mm thick porcelain lamina veneers with lower light transmittance showed better color masking ability. When both infrastructures are used, it has been determined that thickness is more effective in masking than light transmittance in lamina veneers.
Keywords: Ceramic; color; resin cement; aesthetic dentistry