Sembolik etkileşimci yaklaşım çerçevesinde plâstik sanatlarda kadın sanatçı kimliği
Identity of the women artists in plastic arts with respect to symbolic interaction approach
Yazar: HASAN SANKIR
Danışman: PROF. DR. M. DEMET ULUSOY
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Sosyal davranış gelişimi = Social behavior development ; Sosyal değerlendirme = Social evaluation ; Sosyal ilişkiler = Social relations ; Sosyal kimlik = Social identity ; Sosyal psikoloji = Psychology-social ; Sosyal çevre = Social environment

Özet:
İnsanlar toplumsal yaşamda sağlıklı ve dengeli sosyal ilişkiler gerçekleştirmek isterler. Bunu gerçekleştirebilmek için algılarından yola çıkarak kendilerini ve çevreleri anlamlandırmaya çalışır, değerlendirmeler ve tanımlamalar yaparlar. Kişinin kendisini ve çevresini nasıl algıladığı, edindiği bilgiler tecrübeler doğrultusunda kendisini ve sosyal ilişkilerini yeniden üretme sürecini etkilemektedir. İnsanın kim olduğuna dair kafasındaki imaj onun benliğidir. Bireyin sosyal ortamda diğerleriyle gerçekleştirdiği etkileşimler, kendi kimliğiyle ilgili, gerçekleştirdiği rolleri de belirler. Bu anlamda, sosyal benlik (Self) ve Zihin (Mind) diğer insanların varlığı ve etkileşimler sonucu orta çıkan süreçlerdir.Kadınlar ve erkekler toplumsal birer varlıktır ve doğumlarından itibaren toplum her iki cinse de bazı rol, davranış kalıpları, atfeder. Her iki cinse aktarmış olan bu rol modelleri toplum tarafından kabul edilmiş doğrular olarak görülür. Bu nedenle, kadının ve erkeğin olduğu her yerde toplumsal cinsiyete (Social Gender) dair bu tür rol düzenlemelerinin de yer alacağını söylemek mümkündür. Bu durum, plâstik sanatlar alanında kadın sanatçı kimliğinin inşası süreci içinde geçerlidir. Sanat alanında kadın kimliğinin ortaya konmasında sosyal ortamın genel özellikleri etkili olmaktadır. Sosyal ortamın eril (Masculen) özellikleri kadınların zihin ve benlik süreçlerini etkilemektedir. Bu nedenle kadınlar, sosyal benliklerini toplumsal cinsiyet rolleri çerçevesinde gerçekleştirmektedirler. Bu durum toplumun her alanında olduğu gibi sanat alanında da kadını ikincil bir konuma sokmaktadır.Anahtar Sözcükler: Sembolik etkileşimcilik, Toplumsal cinsiyet, Erkeksilik, Genelleştirilmiş diğeri, Dolaylıalgı, Sosyal Benlik

Abstract:
People in their social life would like to have healthy and stable social relations. In order to do so, they try to express themselves and their environment with their own perceptions and make related definitions and evaluations. How person defines himself and his environment and experiences gained through his life greatly affect reproduction process of the self and his social relations.The image in ones mind defining ?who I am?? is self. The interactions of a person with others in a social environment determine the roles related with their identity. In this sense, social self and mind are processes that appear with presence of others and their interactions. Men and women are social entities and society has attributed some roles and behavior patterns to both genders since their birth. These roles attributed to both gender are assumed as a fact by society. Hence, it is possible to say that these roles and their arrangement will always be present at any place where women and man appears. This is also true for the process to build women identity in plastic arts. It has been observed that the general views of social environment are affective during formation of the identity of a woman in art.Masculine parts of the social environment influence the mind and self-mechanisms. Therefore, women perform their social mind on the basis of their social gender. This puts women in secondery position in art area as in the case of other areas in every part of the socia life.Key Words: Symbolic İnteractionism, Gender, Masculinity, Generalized Other, Meta Perception, Self