Desfluran ve sevofluranın rat karaciğeri üzerindeki etkilerinin yaş ve cinsiyet açısından karşılaştırılması
Comparison of the effects of desflurane and sefovlurane anesthesis odministered on hepatic tissues in rats with different age and gender
Yazar: MUSTAFA ARSLAN
Danışman: DOÇ.DR. ZERRİN ÖZKÖSE
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2006
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Bu tez çalışmasında desfluran ve sevofluranın, karaciğer üzerindeki etkileri ile toksik etki üzerinde yaş ve cinsiyet faktörünün öneminin araştırılması amaçlanmıştır. Erik kurul onayı alındıktan sonra 84 adet rat 21 genç erkek, 21 genç dişi, 21 yaşlı dişi ve 21 yaşlı erkek rat olmak üzere önce dört gruba, sonra da her grup kontrol, desfluran ve sevofluran grubu olmak üzere üç gruba ayrıldı. Minimum alveolar konsantrasyon (MAK) ratlar için 1 olacak şekilde, desfluran %6 ve sevofluran %2 oranında 6 L.dk"1 % 100 O2 içinde 2 saat süre ile, 40x40x70 cm boyutlarındaki bir fanus içinde uygulandı. Anestezi sonrası tüm ratlara intraperitoneal 3 mg kg-1ketamin verilip, intraabdominal kan alınarak ötenazi uygulandı. Ratlann karaciğer kapsülleri kesilerek % 10' hık formalin solüsyonu içine konulup, histopatolojik inceleme için patoloji laboratuarına teslim edildi. Rutin tespit işlemleri yapılan karaciğerler, parafin bloklara alınıp 5 p.' hık kesitleri yapıldıktan sonra hematoksilen eozin ile boyanıp ışık mikroskobu ile histopatolojik yönden incelendi. Her karaciğer preperatı hidropik dejenerasyon (HD), nükleer polimorfizm (NP), portal nötrofil infiltrasyonu (PNİ), portal lenfosit infiltrasyonu (PLİ) ve fokal nekroz (FN) için benzer şekilde hasar kriterleri açısından değerlendirildi ve preparatlara 0 ila 3 arasında hasar puanları verilerek histopatolojik hasarlı olgu sayısı (HHOS), her preparatın aldığı hasar puanlan toplanarak toplam hasar skorları (THS) elde edildi ve gruplar için ortalama hasar skorları (OHS) hesaplandı. Sonuç olarak desfluran ve sevofluranın genç erkek ratlarda bir değişikliğe neden olmadığı, yaşlı ratlarda daha fazla olmak üzere yaşlı erkek-dişi ve genç dişi ratlarda orta- hafif derecede hepatik hasar oluşturduğu saptandı. Desfluran ile sevoflurana kıyasla yaşlı dişi ratlarda daha fazla hepatik hasar oluştuğu gözlendi. Her iki ajana bağlı oluşan hepatik hasarın hafif-orta derecede olması, bu ajanların günlük anestezi pratiğinde güvenle kullanılabileceğini düşündürmektedir.

Abstract:
The purpose of this study was to determine both the hepatic effects of desflurane and sevoflurane, and the importance of age and gender on toxic effects. Following local research ethics committee approval, 81 rats were first divided into 4 groups: 21 young male rats, 21 young female rats, 21 old male rats and 21 old female rats. Then, each group was further divided into 3 groups: control, desflurane and sevoflurane groups. Mamtaining minimum alveolar concentration (MAC) 1 for rats, 6% desflurane and 2% sevoflurane were applied in 6 L of 100% oxygen for 2 hours in a 40x40x70 cm bell glass. At the end of anesthesia, all rats received ketamin 3 mg kg-1 intraperitoneally and euthanasia was applied by taking intraabdominal blood. Hepatic capsules of rats were dissected and put into 10% formaline solution and sent to pathology laboratory for hystopathological examination. After routine fixation, liver tissues were taken into parafine blocks and 5(x sections were stained with hematoxylin and eosin. Hystopathological examination was done by a light microscope. Hydropic degeneration (HD), nuclear polymorfism (NP), portal neutrofil infiltration (PNI), portal lenfosit infiltration (PLI) and focal necrosis (FN) were determined in each preparate and injury criteria was evaluated. Each preparate was scored between 0 and 3 and hystopathological injury fact score (HIFS) and total injury score (TIS) were obtained and mean injury score (MIS) for each group was calculated. In conclusion, desflurane and sevoflurane had no effect on young male rats, but mild- moderate hepatic injury was found in old male-female rats and young female rats, predominantly in old rats. Hepatic injury in old female rats was more with desflurane compared to sevoflurane. As hepatic injury due to these two agents is mild-moderate, we believe that they may be safely administered in every day anesthesia practice.