İskenderun Körfezi'ndeki deniz yüzey sıcaklığının analizi, termik santrallerinin etkilerinin araştırılması ve sıcaklık değişiminin 2100 yılına kadar modellenmesi
Analysis of the sea surface temperature in Iskenderun Bay, investigation on the effects of thermal plants and modeling the temperature changes up to 2100
Yazar: MEHMET UĞUR GÜÇEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLA SAKALLI
İskenderun Teknik Üniversitesi / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science ; Enerji = Energy ; Meteoroloji = Meteorology
Dizin: Biyoekoloji = Bioecology ; Biyoiklim = Bioclimatic ; Deniz meteorolojisi = Marine meteorology ; Ekolojik çevre = Ecological environment ; Termal enerji = Thermal energy

Özet:
Sanayi devriminden bu yana artış gösteren küresel ölçekteki  endüstriyel faaliyetler iklim değişikliğinin en önemli göstergesi olarak ifade edilmektedir. Deniz suyu  yüzey sıcaklığı (DSYS), atmosfer ve deniz ekosistemleri arasındaki enerji dengesinin korunmasında önemli bir rol oynamaktadır. Çeşitli bilimsel çalışmalar DSYS'nin iklim değişikliğinden etkilendiğini göstermektedir. İskenderun Körfezi, Türkiye'nin güneydoğu Akdeniz bölgesinde yer almaktadır. Körfez,  Süveyş ve Kanalı ve Cebelitarık Boğazına bağlantısı olması nedeniyle yabancı türlerin Akdeniz'e göçü için oldukça önemli bir bölgedir. Tez çalışması kapsamında İskenderun körfezi için 1982-2015 yılları arasındaki günlük DSYS verileri, yüksek çözünürlükte geliştirilmiş radyometre (AVHRR) 5.2 versiyon meteoroloji uydusundan temin edilerek analiz edilmiştir. Körfezde meydana gelen DSYS değişimi zamansal ve alansal olarak hesaplanıp  haritalandırılmıştır. Çalışma periyodu göz önünde bulundurularak 2071-2100 yılları arasında olası DSYS değişimi modellenmiştir. Bölgede bulunan termik santrallerin kendi sistemleri için soğutma suyu olarak kullanıp tekrar Körfeze bıraktığı deniz suyu deşarj noktaları tespit edilip bu noktalardaki ve etrafındaki komşu gridler belirlenerek DSYS değişimi incelenmiş ve bu değişimler neticesinde (2015-2100) periyodu için modellenmiştir. Dökü noktalarındaki DSYS değişimi İskenderun Körfezi dışında seçilen (Ceyhan Lagünü açıkları) referans noktası ile karşılaştırılmıştır. Çalışma sonucunda İskenderun Körfezi'nde DSYS artışının (1982-2015) yaklaşık ortalama 1.5°C olduğu tespit edilmiş ve (2071-2100) DSYS'nin yaklaşık 4.5°C artacağı belirlenmiştir. İskenderun Demir Çelik termik santrali, İsken Sugözü Termik Santrali, Atlas Termik Santrali ve Erzin Doğalgaz Kombine Çevrim santrallerindeki dökü noktalarında DSYS artışı sırasıyla 1.6°C, 1.6°C, 1.5°C ve 1.6°C bulunmuştur. (2015-2100) periyodu muhtemel DSYS artışının termik santrallerde sırasıyla yaklaşık 4.1°C, 4.1°C, 4°C ve 4°C olacağı  saptanmıştır. Referans noktasında ise çalışma periyodu için DSYS artışı 1.5°C, (2015-2100) dönemi için ortalama 3.6°C olarak tespit edilmiştir.

Abstract:
Industrial activities that have been increasing since the industrial revolution are expressed as the most important indicators of climate change. Sea water surface temperature (SST) plays an important role in the conservation of energy balance between the atmosphere and marine ecosystems. Various scientific studies show that SST is influenced by the climate change. Iskenderun Bay is located in the southeast of Turkey in the Mediterranean region. Because of the connection to the Gulf, Suez and Canal and the Gibraltar Strait, it is a very important region for the migration of alien species to the Mediterranean. Within the scope of the thesis study, the daily SST data for Iskenderun Bay between 1982 and 2015 were analyzed by high resolution developed radiometer (AVHRR) version 5.2 meteorology conformity. The SST change in the Gulf is calculated temporally and spatially and mapped. Taking into consideration the working period, possible SST change between 2071-2100 was modeled. The seawater discharge points were determined by using their own thermal power plants as cooling water for their own systems and the seawater discharging points left to the Gulf were identified and the neighboring grids around these points were determined and the SST exchange was examined and these changes were modeled for the period (2015-2100). The SST change at the spots was compared with the reference point (Ceyhan Lagoon openings) selected outside of İskenderun Gulf. As a result of the study, it was determined that SST increase (1982-2015) is approximately 1.5°C increase in Iskenderun Bay and that SST will increase by about 4.5°C (2071-2100). Iskenderun Demir Çelik Thermal power plant, İsken Sugözü Thermal power plant, Atlas Thermal power plant and Erzin Natural gas combined cycle power plants have found SST increase at 1.6°C, 1.6°C, 1.5°C and 1.6°C respectively. (2015-2100) period was determined to be about 4.1°C, 4.1°C, 4°C and 4°C respectively in the thermal power plants. In the reference point, the SST increase for the working period was found to be 3.6°C on average for the period of 1.5°C (2015-2100).