Evsel atıklardan elde edilen enerji üretimi ve Isparta örneği
Energy from domestic wastes and the example of that Isparta
Yazar: ABDULMAGEED ABDULHAMEED MOHAMED MOHAMED
Danışman: PROF. DR. ALİ KEMAL YAKUT
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Enerji Sistemleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Enerji = Energy

Özet:
Günümüzde, hızlı nüfus artışı, kentleşmenin yaygınlaşması ve teknolojinin
ilerlemesi gibi gelişmelerin etkisiyle hızla artmakta olan katı atık miktarı en
önemli kentsel sorunlardan birisi haline gelmiştir. Katı atıkların çevreye
olumsuz etkilerinin mimimize edilerek ekonomik yöntemlerle bertaraf edilmesi
giderek daha da önem kazanmaktadır. Bu durum, konuyla ilgili yapılan bilimsel
araştırmaların gün geçtikçe yaygınlaşması sonucunu doğurmaktadır.
Katı atık depolama alanlarında oluşan depo gazlarından metan gazı (CH4) ve
karbondioksit küresel ısınmaya sebep olan en önemli sera gazlarıdır. Metan gazının
içerdiği yüksek enerji potansiyeli son yıllarda bu gazdan enerji üretilmesi ile ilgili
çalışmaları artırmıştır. Bu tez çalışmasında, evsel atıklardan enerji üretimi konusu
detaylı olarak açıklanmış ve Isparta'da faaliyet gösteren Isparta Biyokütle Enerji
Santrali örnek olarak incelenmiştir.
Çalışmanın birinci bölümünde, katı atık derecelendirmesi anlayışı çerçevesinde
katı atık kavramı incelenmiş, depo gazı üretimi, depo gazının hesaplanması ve
gazdan enerji üretimi ile ilgili temel bilgiler ortaya konulmuştur. İkinci
bölümde, Literatür özeti vekatı atıklar içindeki bileşenlerin fiziksel,
termokimyasal ve biyokimyasal süreçlerle başka ürünlere veya enerjiye
dönüştürülmesi incelenmiştir. Üçüncü bölümde, Türkiye'de depo gazından
elektrik üretimi, genelindeki atıklar ve Sera gazı emisyonlarıizah etmiştir.
Dördünçü bölümde ise örnek olarak seçilen Isparta Biyokütle Enerji Santrali
katı atık depolama alanında oluşacak metan gazı potansiyeli araştırılmıştır. Bu
amaçla söz konusu alanda 2005 – 2027 yılları arasında oluşacak katı atık
miktarı tahmini olarak hesaplanmıştır. Daha sonra, Katı atık miktarına bağlı
olarak oluşacak depo gazı potansiyeli USEPA LandGEM matematiksel modeli
kullanılarak tahmin edilmiştir.
Biyokütle Enerji Santralleri kurulması ve depo gazından enerji üretimi yerel
yönetimlere hem çevre problemi oluşturan katı atıkların bertafında ekonomik
bir yöntem sunmakta hem de çevreye zararlı gazların azaltılması yönünde
faydalı olmaktadır. Ayrıca, evsel katı atıklardan sağlanan enerjinin özellikle
yerel enerji ihtiyacını karşılamada önemli bir potansiyeli bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Katı atık, depo gazı, metan gazı, enerji üretimi

Abstract:
The rapidly increasing amount of solid wastes, with the effect of rapid increase
of population, urbanization and technological developments, has become one of
the most important civic problems. Elimination of solid wastes by using
economic methods and minimizing negative effects on environment are
becoming more and more important. As a result of this situation, the number of
scientific studies about this subject is increasing day by day.
Methane (CH4) and carbondioxyde, originated from solid waste landfill areas,
are the most important greenhouse gases which cause the global warming.
Since the methane has a high energy potential, the number of studies about
using this gas as a source of energy production has increased recently. In this
study, the subject of producing energy from municipal solid wastes is studied in
detail and Isparta Biomass Energy Power Plant installed in Isparta Province of
Turkey is taken as an example power plant.
In the first part of the study, the concept of solid wastes is studied in the context
of solid waste hierarchy model. Also the basics of production of landfill gas,
calculation of landfill gas production capacity and energy production from
landfill gas are mentioned. In the second part,Literature summary and
transformation of solid waste components into energy and other products by
using physical, thermochemical and biochemical processes is explained. In the
third part, Electricity production from storage gas in Turkey, Wastes and green
house gas emissions areelucidated. In the fourth part, methane gas potential of
Isparta Biomass Energy Power Plant landfill gas area was searched. For this
purpose, the potential solid waste amount that is going to be accumulated in the
landfill area in 2005 – 2027 period was estimated. Then, landfill gas potential
depending on solid waste amount was approximated by using USEPA LandGEM
mathematical model.
Establishing biomass energy power plants and producing energy from landfill
gas provide local governments an economical method for the elimination of
solid wastes which is an environmental problem and as well as decreasing the
amount of gases that are harmful to the environment. Moreover, the energy
produced from municipal solid wastes has an important potential of fulfilling
local energy needs.

Keywords: Solid waste, landfill gas, methane, energy production