Türkiye'nin Avrupa Birliği'nin  serbest ticaret anlaşmalarına uyumuna ilişkin öneriler
Recommendations on Turkey's compliance with European Union's free trade agreements
Yazar: HASAN KÖSE
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA NAİL ALKAN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ekonomi = Economics ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Gümrük Birliği = Customs Union ; Ortak ticaret politikası = Common trade policy ; Serbest ticaret = Free trade ; Serbest ticaret anlaşmaları = Free trade agreement ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Türkiye, yakın bir süre sonrasında Avrupa Birliği'ne tam üye olacağı öngörüsüyle 1995 yılında 1/95 sayılı Ortaklık Konseyi Kararıyla Avrupa Birliği ile Gümrük Birliği tesis etmiştir. Gümrük Birliği ile Türkiye, Avrupa Birliği'nin daha önce hiçbir ülke ile üyelik öncesi dönemde tecrübe etmediği ve siyasi olarak söz hakkı olmadığı bir ekonomik bütünleşme içerisine girerek kendisi aleyhine asimetrik bir durum oluşturmuştur. Gümrük Birliği'nin yürürlüğe girmesinden sonra küresel ekonomi ve ticaretteki değişim ve dönüşüm yanı sıra Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki ilişkilerin değişen doğası, Türkiye ile Avrupa Birliği arasında tasarlanan mevcut Gümrük Birliği'nin zamanın ihtiyaçlarına her iki taraf için de cevap veremediğini ortaya çıkarmıştır. Avrupa Birliği'nin, Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki ideal ekonomik entegrasyon seviyesinden uzak olan mevcut Gümrük Birliği'nden çok daha kapsamlı serbest ticaret anlaşmaları imzaladığı günümüzde, Gümrük Birliği'ndeki Türkiye aleyhine olan sistemsel sorunlara çözüm bulunması ve Gümrük Birliği'nin işleyişinin iyileştirilmesi amaçlarıyla 2014 yılında Gümrük Birliği'nin güncellenmesi ve derinleştirilmesi çalışmaları başlatılmıştır. 1/95 sayılı Ortaklık Konseyi Kararı'nda, Türkiye'nin Avrupa Birliği'nin ortak ticaret politikasına uyum yükümlülüğüne rağmen Avrupa Birliği'nin serbest ticaret anlaşması yaptığı üçüncü ülkelerle eş zamanlı olarak serbest ticaret anlaşması yapmasını düzenleyecek bir sistemin öngörülmemiş olması, Türkiye'nin serbest ticaret anlaşması politikasını ve dış ticaretini olumsuz etkilemektedir. Bu bağlamda bu çalışma, Türkiye'nin Avrupa Birliği'nin serbest ticaret anlaşmalarına uyumda karşılaştığı temel sorunlar ve nedenlerini ayrıntılı bir şekilde ortaya koyarak bu sorunlara Türkiye ile Avrupa Birliği arasında resmiyet kazanan Gümrük Birliği'nin güncellenmesi sürecinde somut çözüm önerileri geliştirmektedir.

Abstract:
Turkey established Customs Union with the European Union with the Decision No. 1/95 of the EC-Turkey Association Council in 1995 with the expectation to become a full member of the European Union soon after. With the Customs Union in which has no political say, Turkey has created an asymmetrical situation against itself by entering into an economic integration that the European Union has not experienced in the pre-accession period with any country. After the Customs Union goes into effect, the change and transformation in the global economy and trade, as well as the changing nature of the relations between Turkey and the European Union, revealed that the existing Customs Union, constituted between Turkey and the European Union, could not meet the needs of the time for both parties. In 2014, the efforts for updating and deepening the Customs Union have been started in order to find solutions to systemic problems against Turkey in the Customs Union and to improve its functioning while the European Union signs much more comprehensive free trade agreements nowadays than the existing Customs Union, which is far from the ideal economic integration level between Turkey and the European Union. Despite Turkey's obligation to comply with the European Union's common trade policy, the absence of a system that would undertake foreign trade agreements concurrently with the third countries with which the European Union has signed free trade agreements, negatively affects the free trade agreement policy and foreign trade of Turkey. In this context, this study explores the main problems faced by Turkey in compliance with free trade agreements of the European Union and the reasons of these problems in detail, and proposes concrete solutions to these problems in the process of updating the Customs Union, which has become official between Turkey and the European Union.