Ankara kenti ısı adası oluşumunun saptanması ve değerlendirilmesi
Detection and evaluation of Ankara city heat island
Yazar: ALİ EMRAH GÜMÜŞ
Danışman: PROF. DR. YALÇIN MEMLÜK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Meteoroloji = Meteorology ; Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Son yıllarda enerji kullanımındaki artış sebebiyle yaşanan çevre sorunları ve ekolojik dengenin bozulmasına karşı alınacak bir önlem olarak, iklimin göz önünde bulundurulduğu dengeli bir planlama ve tasarım süreci ile yapılarda kullanılacak enerji miktarı azaltılabilir. Tasarım özellikleri, kullanılacak malzemelerin seçimi ve yerleşimler için yeni lokasyon seçimlerinde meteorolojik parametreler ve bunların istatistiksel yöntemlerledeğerlendirilmesi sonucu elde edilecek yeni parametreler büyük önem arz etmektedir.  Bu bağlamda, çalışma içerisinde meteorolojik parametrelerden sıcaklık ve nem parametreleri kentsel ısı adası olgusu içerisinde incelenmiş, bu parametrelerden biyoklimatik konfor ve ısıtma-soğutma gün derece parametreleri türetilmiş ve sonuçlar değerlendirilmiştir. 
Meteorolojik parametreler Meteoroloji Genel Müdürlüğü Araştırma ve Bilgi İşlem Dairesinden alınmıştır. Alınan verilerden 1980-2009 ve 2007-2009 dönemleri için veri setleri hazırlanmış ve bu dönemler için Arcgis yazılımı içerisinde yeni parametreler türetilmiştir. Çalışmada Ankara ve yakın çevresindeki 18 meteorolojik istasyonun sıcaklık ve nem parametreleri kullanılmıştır. Sıcaklık haritaları ay bazında ortalama olarak hazırlanmış ve sayısal yükseklik haritaları kullanılarak 1*1 km. çözünürlükle sunulmuştur. Nem haritaları ise sadece 1980-2009 dönemi için ay bazında hazırlanmıştır. Sıcaklık ve nem parametreleri birlikte düşünülerek hissedilen sıcaklık haritaları hazırlanmış ve bu haritalara göre biyoklimatik konfor analizleri yapılmıştır.  Aylık sıcaklık ortalamalarından türetilen ısıtma ve soğutma gün dereceleri de aylık bazda haritalandırılarak araştırma bulguları içerisinde sunulmuştur. Sonuç bölümünde ise biyoklimatik konfor bölgeleri, ısıtma ve soğutma gün derece sonuçları ile ilgili parametrelerin kentsel ısı adası olgusu, peyzaj planlama ve tasarım unsurları ile etkileşimleri değerlendirilmiştir.

Abstract:
In recent years., some environmental issues  and deterioration of ecological balance appears as a result of increase of energy use. Reducing the need of energy is possible with a design and planning process  balanced climate .Meteorological parameters and new parameters that obtained  with their statistical investigation is very important for design features, selection of materials and new locations to be used for settlements. In this context, the temperature and humudity parameters were examined in the study, from these parameters bioclimatic comfort and heating-cooling degree days are derived and the results were evaluated.
Meteorological parameters are taken from Directorate General Research and Information Technology Department of Turkish State Meteorological Service.  The data sets are prepared for 1980-2009 and 2007-2009 periods and the new parameters are derived from this period in Arcgis software.  In the study, the temperature and humudity parameters are used of 18 stations that around Ankara.  Temperature maps are prepared on a monthly basis and presented 1*1* km. resolution by using digital elevation maps. Moisture maps are prepared on a monthly basis only for the period 1980-2009. The heating and cooling degree days that derived from montly temperature avarages and the sensible temperature parameters that derived from temperature and humudity are mapped on monthly basis and presented in research findings In the conclusion, bioclimatic comfort zones that derived from sensible temperature parameter and results of investigating of heating-cooling degree days are evaluated.