İngilizcenin yabancı dil olarak öğretiminde okuma anlama stratejilerinin kullanımının kısa hikâyeleri anlamaya etkisi
The effect of using reading comprehension strategies in teaching English as a foreign language on understanding short stories
Yazar: PINAR ÜSTÜNDAĞ ALGIN
Danışman: DOÇ. DR. SILA AY
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Dilbilim Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil öğretimi = Language teaching ; Hikaye = Story ; Kısa hikayeler = Short stories ; Okuma-anlama = Reading-comprehension ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Yabancı dil = Foreign language ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods ; İngilizce = English

Özet:
Bu çalışmada, İngilizcenin yabancı dil olarak öğretiminde okuma anlama stratejilerinin kullanımının kısa hikâyeleri anlamaya etkisi araştırılmıştır.
Türkiye'de bir devlet üniversitesinin yabancı diller yüksekokulunda, İngilizce hazırlık programına devam eden temel gereksinim düzeyi (A2) ve eşik düzeyi (B1) öğrencileri için dört temel okuma anlama stratejisinin (soru sorma, görselleştirme, bağ kurma, özetleme) kullanımının, İngilizce kısa hikâye kitaplarını anlamaya yönelik katkılarının araştırılması, tezin temel amacını oluşturmuştur. Bu genel amaca dayalı olarak alt amaçlar ise öğrenicilerin okuma anlama stratejilerinin belirtik öğretimine yönelik düşüncelerinin ve İngilizce derslerinde kısa hikâye kullanımına yönelik görüşlerinin ortaya çıkartılması olarak hedeflenmiştir. Bu bağlamda, biri deney diğeri kontrol grubu olmak üzere iki grup öğreniciyle çalışılmıştır. Araştırma yarı deneysel desene göre tasarlanmış; karma yöntem benimsenmiştir. Nicel araştırma deseni odağa alınarak, nitel araştırma deseni destekleyici unsur olarak kullanılmıştır. Bu kapsamda öğrenicilere son test ve öğrenici görüş sormacası uygulanmıştır.
16 haftalık bir deneysel çalışma sonunda, nicel araştırma kapsamında okuma anlama becerilerinin belirtik öğretimine katılan öğrenicilerin, katılmayan öğrenicilere göre okuma anlama becerilerinin daha yüksek olduğu anlaşılmıştır. Bu bulgu, okuma anlama stratejilerinin belirtik öğretiminin, okuma anlama becerilerini arttırmada etkili olduğunu göstermiştir.  Ayrıca, nitel araştırma kapsamında genel olarak, sınıf içinde okuma anlama stratejilerinin öğretimi hedef dilde okumayı sevdirdiği için teşvik edici ve diğer okuma anlama stratejilerini merak ettirdiği için güdüleyici bulunmuştur. Son olarak, İngilizce derslerinde kısa hikâye kullanımı, öğrenicilerin ders kitaplarındaki okuma metinleri yerine kısa hikâyeleri tercih ettiklerini, okurken merak uyandırdığı için eğlendiklerini ve sıkılmadıklarını bulgulamıştır.

Anahtar Sözcükler: Belirtik öğretim, kısa hikâyeler, okuma anlama stratejileri, okuma becerisi.

Abstract:
In this study, the effect of the use of reading comprehension strategies in teaching English as a foreign language on understanding short stories was investigated.
The main purpose of the thesis is to research the contributions of using four basic reading strategies (asking questions, visualizing, connecting, summarizing) on understanding of English short story books for pre-intermediate (A2) and intermediate (B1) levels of students who attend the English preparatory program at a foreign language school in a state university in Turkey. Based on this general purpose, the sub-objectives were aimed to reveal learners' thoughts on explicit teaching of reading comprehension strategies and their views on the use of short stories in English lessons. In this context, two groups of students were studied, one in the experimental group and the other in the control group. The research was designed according to a quasi-experimental design and mixed method adopted. Qualitative research design was focused and the quantitative research design used as a supporting element. Within this scope, a post-test and learner opinion questionnaire were applied to the students.
At the end of a 16-week experimental study, it was understood that the learners who participated in the explicit teaching of reading comprehension skills within the scope of quantitative research had higher reading comprehension skills than the learners who did not. This finding showed that explicit instruction of reading comprehension strategies is effective in increasing reading comprehension skills. In addition, within the scope of qualitative research, teaching reading comprehension strategies in the classroom was found to be encouraging because it made reading in the target language popular, and motivating because it made other reading comprehension strategies curious. Finally, the use of short stories in English lessons revealed that students preferred short stories over texts in course books, had fun while reading and were not bored.

Key words: Explicit teaching, short stories, reading comprehension strategies, reading skill.