Phokaia Maltepe Tümülüsü erken Hellenistik dönem seramiği
Early Hellenistic pottery from Phocaea Maltepe Tumulus
Yazar: HEVES SAYGINER
Danışman: PROF. DR. R. GÜL GÜRTEKİN DEMİR
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Klasik Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Arkeolojik alanlar = Archeological areas ; Arkeolojik eserler = Archaeological materials ; Arkeolojik kazılar = Archaeological excavations ; Helenistik Dönem = Hellenistic Period ; Maltepe Tümülüsü = Maltepe Tumulus ; Phokaia = Phokaia ; Seramikler = Ceramics ; Tümülüsler = Tumuluses ; İstanbul-Maltepe = İstanbul-Maltepe

Özet:
Phokaia antik kenti kazı ve araştırmaları çerçevesinde Maltepe Tümülüsü'nde 1992 ve 1994 yıllarında gerçekleştirilen kazılarda önemli sayıda erken Hellenistik döneme tarihlenen boyalı seramik ele geçmiştir. Kentin atölyelerine ait üretimler olduğu düşünülen söz konusu boyalı seramikler Batı Yamacı Seramikleri ve Basit Firnisli Seramiklerden oluşmaktadır.

Söz konusu seramikler üzerinde yapılan tipolojik analizler, başta Pergamon, Ephesos ve Sardes olmak üzere, Hellenistik dönemin diğer Küçük Asya kentlerindeki yaygın form repertuarı ile yakın benzerlikler sergilemektedir. Bununla birlikte, Atina Agorası, Korinth ve Yunan adaları olmak üzere, Karadeniz ve İtalya'ya kadar bu benzerlikler takip edilmektedir. Küçük Asya tipi kantharoslar, yarı küresel kaseler, kraterler, dışa ve içe dönük ağızlı kaseler, yuvarlatılmış ve düz uzanan ağızlı tabaklar ve balık tabakları en yaygın formlardır. Bu kap formları arasında kantharoslar, yarı küresel kaseler ve kraterler üzerinde Batı Yamacı bezemesi dikkati çeker. Batı Yamacı Tekniği'nde beyaz ve pembemsi renk kullanılarak yapılan kolye motifi, zeytin yaprağı, sarmaşık veya kalp yapraklarından oluşan bezeme dizileri yoğun olarak kullanılan süslemelerdir.

Çalışılan seramikler 4. yüzyıl ile 1. yüzyıla kadar bir kronoloji sergiler; ancak, yoğunluk 3. yüzyıldadır.

Anahtar Sözcükler: Phokaia, Maltepe Tümülüsü, Boyalı Seramik, Erken Hellenistik Dönem

Abstract:
During the excavations in 1992 and 1994 at Maltepe Tumulus of Phocaea, a significant number of locally produced black glazed fine wares dating to the early Hellenistic period were discovered.

Typological analysis of this class of pottery show close similarities with the common shape repertory attested at other Anatolian sites, especially Pergamon, Ephesos and Sardes. Close parallels are reminiscent of the relavant pottery excavated in the Athenian Agora, Corinth, the Greek islands, as well as Black Sea and Italy. Anatolian type of kantharos, hemispherical bowl, krater, bowl with both outturned and inturned rim, rounded and flattened rim plate and fish plate are the most common shapes. Among these shapes, kantharos, hemispherical bowls and kraters are decorated with West Slope decoration, which is characterized by decorative elements painted with white and pinkish clays. The common motifs of West Slope decoration are pendants, olive leaf and incised ivy leaf.

The ceramics studied here show a chronological range between the 4th - 1st centuries B.C; however, the majority dates to the 3rd century B.C.

Key Words: Phocaea, Maltepe Tumulus, Fine Ware, Early Hellenistic Period