Sağlıklı beslenme ve hareketli hayat programı kapsamında halkın farkındalığı üzerine bir araştırma
A research on public awareness within the scope of healthy nutrition and moving life program
Yazar: ESRA AZİME KÖKSAL
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN ERDEM
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme davranışı = Feeding behavior ; Farkındalık = Awareness ; Halk inançları = Public beliefs ; Halk kültürü = Folk culture ; Obezite = Obesity ; Sağlık iletişimi = Health communication ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition ; Sağlıklı yaşam = Healthy life

Özet:
Obezite, son yıllarda giderek artan bir sağlık problemi olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu problemle mücadele etmek adına 'Türkiye Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı' başlatılmıştır. Bu programın geniş kitlelere yayılmasında etkin bir güç olan kitle iletişim araçları aracılığıyla sağlıklı beslen ve hareketli yaşa mesajları verilmektedir. Bu doğrultuda sağlık iletişimi kapsamında bireyler ve toplum olumlu sağlık davranışına yönlendirilmekte aynı zamanda yapılan sağlık iletişimi kampanyaları ile de farkındalık oluşturulmaya çalışılmaktadır.
Bu çalışmada Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülen Sağlıklı Beslenme ve Hareketli Hayat Programı'na dair halkın farkındalık düzeyini ölçme amacı taşınmaktadır. Araştırmanın evrenini Isparta il merkezinde yaşayan 18 yaş ve üzerindeki bireyler oluşturmaktadır. Araştırmada kolayda örnekleme yöntemiyle 600 kişiye ulaşılmıştır. Ancak kontrol sorusuna hatalı cevap verenler çıkarıldığında 567 kişinin anketi geçerli sayılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Allen (2011) tarafından geliştirilen, Kafkas ve Özen (2014) tarafından Türkçe 'ye uyarlanan 23 ifadeden oluşan Obezite Farkındalık Ölçeği ile Bozpolat ve Cömert'in 2016 yılındaki çalışmasında yer alan ifadeler kullanılmıştır. Obezite farkındalığı ile sağlıklı hayat programı etkinliği arasındaki ilişki korelasyon analizi ile incelenmiştir.
Araştırma sonuçlarına göre, obezite farkındalığı ve fiziksel aktivite boyutlarında obezite farkındalığının yüksek olduğu, beslenme duyarlılığı boyutunda ise obezite farkındalığının çok yüksek olduğu tespit edilmiştir. Kampanya etkinliği, bilgilendirme ve kitle iletişim araçları konusunda farkındalığının yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yapılan korelasyon analizi sonucunda obezite farkındalığı ile sağlıklı hayat programı etkinliği arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Obezite, Sağlık İletişimi, Sağlık İletişimi Kampanyaları

Abstract:
Obesity, occurs as a health problem which has increased recently. To struggle with this problem, Turkey Healthy Eating and Energetic Life Program was launched. With the help of the mass media which is a large power to reach the large masses the messages like eat healthy and live energetic are been given. In the field of communication of health, society and individuals are being directed to the positive health behavior and also they are trying to create awareness with the health communication campaigns.
This work has an aim to examine on the people's awareness stage about The Ministry of Health's Healthy Eating Awareness and Living Energetic Project. Research universe is formed by adults aged 18 and older living in Isparta city center. This research reached 600 people with convenience sampling method. However without people who gave the wrong answer to the conrol question 567 individuals quastionnaries were considered valid. Obesity awareness scale formed by 23 words and the statements used in the study of Bozpolat and Cömert's work in 2016 were used as data collection tool in research which developed by Allen (2011) translated into Turkish by Kafkas and Ozen (2014). The connection between Obesity Awareness and Healthy Life Program was examined by correlation analysis.
According to research results obesity awareness and obesity awareness in physical activity dimensions are high, and obesity awareness in terms of nutritional sensivity is higher. Campaign activity determined that awareness of information and mass media is at a very high level. As a result of the correlation analysis it is detected that there is a positive meaningful relationship between obesity awareness and healthy life program activity.
Key Words : Obesity, Health Communication, Health Communication Campaigns.