Filolojik ve arkeolojik veriler ışığında Hitit Dönemi su bentleri havuzlar ve köprüler
Hittite Period dams and bridges in the light of archaeological and philological data
Yazar: AYŞE ÜKE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM SİR GAVAZ
Hitit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Arkeoloji = Archeology ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Arkeoloji = Archaeology ; Arkeolojik eserler = Archaeological materials ; Arkeolojik miras = Archaeological heritage ; Barajlar = Dams ; Bent havzaları = Bend basins ; Filoloji = Philogy ; Havuzlar = Ponds ; Hitit Dönemi = Hittite Period ; Köprüler = Bridges ; Su yapıları = Water structures

Özet:
Arkeolojik ve Filolojik Veriler Işığında; Hitit Dönemi Su Bentleri Ve Köprüler konulu çalışmamızda, M.Ö II. bin Anadolu'sunda yer alan su yapılarına değinilmiştir. Su, yaşamsal döngünün devam edebilmesi için gerekli ana etkenlerden biridir. Bundan dolayıdır ki insanoğlu doğada yaşanılan şiddetli kuraklıklara karşı önlemler almak istemiştir. Alınan bu önemlerden biri olarak, karşımıza baraj yapıları çıkmaktadır. M.Ö. II. bin Anadolu'sunda inşa edilen günümüz baraj yapılarına çok benzeyen bu Hitit Dönemi barajları, Hitit mühendisliğinin ne kadar ileri bir seviyede olduğunu bize göstermektedir. Dönemin birçok sorunsalı düşünülerek inşa edilen bu barajlar, dönemin ekonomik ve politik gücünü de yansıtmaktaydı. İnşa edilen bu baraj yapıları, su ihtiyacını karşılamasının yanısıra, kültsel işlevler içinde kullanılmaktaydı.
Çalışmamızın amacı, bu baraj yapılarına, arkeolojik verilerin yanında filolojik verileri de göz önünde bulundurarak, M.Ö. II. bin yıl Anadolu'sunda Hititlerin kuraklık karşısında verdiği mücadeleye ayrıntılı bir şekilde değinmektir. Tüm bunların yanısıra çalışmamızda, Hitit Dönemi'nde inşa edilen ve günümüzde arkeolojik bulgusu olmayan köprüler de ele alınmıştır. Filolojik belgeler bize Hitit köprülerini araştırırken ışık tutmuş ve inşa yöntemleri hakkında fikir edinmemizi sağlamıştır.

Anahtar Kelimeler: Baraj, Hitit Mimarisi, Su Yapıları, Köprü, Luna, Ay

Abstract:
This study focuses on the crucial elements of Hittite engineering, dams and bridges during the second Millenium BC. Water is the basic element in our lives. Because of its essentiality, people takes long-term measurement such as dams to keep water anytime available. In line with these considerations, we encounter dam structures in antiquity as well. During second millenium BC., Hittites started to build dams which is very similar to today's dam construction, show us how advanced Hittite engineering was.These dams which themselves provide insights about the climatic changes over the reign of Hititte period. Furthermore, their construction also reveal the engineering skills of the Hitittes.
The purpose of our study is considering the philological data as well as the archaeological data in these dam structures and to touch on the struggle of Hittites against drought in Anatolia in BC. 2000 in detail. In addition to all these, bridges built during the Hittite period and the bridges which are not archaeological finds today are also conside in this study. While we were searching for Hittite bridges, philological documents shed light on building techniques of the bridges as well.

Key words: Dam, Hittite Architecture, Water Constructions, Bridge, Luna, Moon.