(post)kolonyal öznenin arzu ve siyasal melezlik çerçevesinde çözümlemesi
An analysis of the (Post)colonial subject within the framework of desire and political hybridity
Yazar: TUĞÇE KELLECİ
Danışman: PROF. DR. ÇINAR ÖZEN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Postkolonyalizm = Postcolonialism ; Uluslararası ilişkiler = International relations

Özet:
Bu tezde, postkolonyalizmin kuramsal üretimini şekillendiren epistemolojik kaygılar nedeniyle ontolojik sorunsallaştırmanın ikinci plana atıldığı savunulmaktadır. Bu nedenle, (post)kolonyal özneler yalnızca Batı-merkezcilik eleştirisi dolayımıyla ve sınırlı bir ırksal-kültürel çerçevede analiz edilmiştir. Postkolonyalizm, kolonyal geçmişin izlerini taşıyan ve Batı'yı siyasal, kültürel, entelektüel olarak merkeze yerleştirmeyi sürdüren evrenselci anlatılara karşı önemli bir sorgulama sunar. Ancak bu sorgulama, (post)kolonyal siyasal öznelliği iç çelişkileri, çeşitlilikleri ve çatışmaları ile birlikte ele almak yerine, onu paradoksal olarak Batı karşısında görece sabit bir konuma yerleştirir ya da yalnızca Doğu-Batı ekseninde asimetrik ilişkiler üzerinden analiz eder. (Post)kolonyale ilişkin tarihsel ontolojik bir bakış geliştirmenin gerekliliği ve önemi de bu noktada ortaya çıkmaktadır. Kolonyal iktidar ilişkilerinin (post)kolonyal özne üzerindeki etkileri ve sonuçları, Doğu-Batı ilişkiselliği ilkesinin ötesindeki dinamikleri de dikkate alan çok daha derin bir tartışmayı gerektirir. Bu argümana dayanarak, tez boyunca bir yandan kolonyal iktidar ilişkilerinin hangi pratikler ve süreçler dolayımıyla işlediğine, diğer yandan da bağımsızlık sonrası siyasal öznelliğin üretilmesi üzerindeki etkilerine odaklanılmaktadır. Bu bağlamda, (post)kolonyal özneleşme dinamiklerini dışsal (iktidar) ve içsel (benlik) boyutları ile analiz edebilmek için, Michel Foucault'nun iktidar analizi ile Jacques Lacan'ın özne teorisinden yararlanılarak bir çerçeve kurulacaktır. Böylece (post)kolonyal öznelerin tarihsel ontolojisini şekillendiren kolonyal karşılaşmaların, kültürel alanın ve Batı ile ilişkilerin ötesinde sonuçları olduğu savunulacaktır. Nihai olarak, (post)kolonyal özneler, arzu ve bilinçdışı çerçevesinde incelenecek, melezlik ise siyasal olanı içerecek şekilde genişletilecektir.

Abstract:
In this thesis, it is argued that ontological problematization has been rendered to be of secondary importance due to the epistemological concerns that shape the theoretical production of postcolonialism. Therefore, (post)colonial subjects have been analysed only through criticism of Western-centrism and within a limited racial-cultural framework. Postcolonialism poses an important challenge against the universalist discourses that bear the stamp of the colonial past and continue putting the West at the centre politically, culturally, and intellectually. Yet rather than dealing with the (post)colonial political subjectivity together with its inner contradictions, variations, and conflicts, this challenge either paradoxically locates it in a relatively constant place against the West or analyses it through asymmetrical relations between the East and West. The necessity and importance of developing a historical-ontological outlook regarding the (post)colonial arise at this point. The effects and results of colonial power relations on (post)colonial subject require an in-depth discussion that takes dynamics beyond the principle of East-West relationality into consideration. Based on this argument, the thesis has focused on the ways in which colonial power relations function, as well as how these relations have affected the production of political subjectivity in the post-independence period. In this respect, a framework will be established drawing on the power analysis of Michel Foucault and the subject theory of Jacques Lacan, in order to analyse the dynamics of (post)colonial subjectivation with the external (power) and internal (self) dimensions. Thus, it will be claimed that the colonial encounters that shape the (post)colonial subjects' historical ontology have outcomes beyond the cultural realm and relations with the West. Finally, (post)colonial subjects will be analysed within the framework of desire and the unconscious, and the hybridity will be extended in a way that contains the political.