Yumuşak güç unsuru olarak Türkiye'nin uluslararası sağlık politikası
Soft power international health policy items as Turkey
Yazar: MİRAÇ KADIOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN GİRAY ANKARA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Diplomasi = Diplomacy ; Sağlık diplomasisi = Health diplomacy ; Sağlık politikası = Health policy ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Uluslararası politika = International policy ; Yumuşak güç = Soft power

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'nin uluslararası sağlık ile ilgili faaliyetlerinin
etkisi ve dış politikaya katkısını, dolayısıyla yumuşak gücünü tespit etmek ve bu
anlamda Türkiye'nin uluslararası sağlık stratejisinin belirlenmesine katkıda
bulunmaktır. Bu maksatla araştırma için gerekli olan veriler; Türkiye'nin sağlık
hizmetlerinin yoğunlaştığı Sudan, Somali ve Afganistan'da Türkiye'nin dış
politikası ve Uluslararası Sağlık Politikası hakkında bilgi sahibi yerel sağlık
aktörlerine elektronik ortamda doldurulabilir formatta hazırlanan ve 23 açık uçlu
sorudan oluşan anketlerin uygulanmasıyla elde edilmiştir. Çalışma kapsamında
bilgisine başvurulan 42 kişinin seçiminde kartopu örneklem yöntemi
benimsenmiştir. Elde edilen veriler önce betimleyici (tematik) analize, ardından da
içerik analizine tabi tutulmuştur. Görüşmelerin analizi manuel yapılarak, probleme
ilişkin tema, kategori ve kodlar oluşturulmuştur. Katılımcıların verdikleri
cevapların çözümlenmesi ve araştırma kabulleri çerçevesinde yorumlanması
araştırmacılar tarafından yapılmıştır. Çalışmaya konu ülkelerdeki yerel sağlık
aktörlerinin görüşleri dikkate alındığında, iki ülke arasındaki ilişkilerin iyi
olduğunu fakat, Türkiye'nin sağlık ile ilgili faaliyetlerinin var olan ihtiyacı
karşılamadığı vurgusunda bulunulmuştur. Türk diplomatik faaliyetlerinin sağlık
üzerinden değerlendirilmesi ile ilgili görüşlerin oldukça düşük olması (%4,7) sağlık
ile ilgili faaliyetlerin tanıtımının yeterince yapılmadığını ya da yeterince etkili
olmadığını göstermektedir. Katılımcılar tarafından çalışmaya konu ülkelerde
sürdürülen sağlık ile ilgili faaliyetlerin genellikle Hizmet Sunumu (%66,6) ve
Altyapı faaliyetleri (%59,5) olduğu ve bu faaliyetlerin en çok özel sektöre (%35,7)
katkı sağladığı yönünde görüş beyan edilmiştir. Son olarak çalışma kapsamında
görüş beyan eden katılımcıların çoğu (%38,1) gelecekte Türkiye'nin sağlık ile ilgili
faaliyetlerinden sağlık eğitiminin artması gerektiğini ifade etmişlerdir. Bu çalışma
ile Türkiye'de ilk defa yerel sağlık aktörlerinin görüşlerine dayalı olarak
Türkiye'nin sağlık diplomasisi faaliyetlerinin dış politikada yumuşak güç olabilme
potansiyeli araştırılmıştır.
Buna bağlı olarak yerel sağlık aktörlerinin görüşleri doğrultusunda politika önerileri
sunulmaktadır. Politika yapıcılar tarafından dikkate alınması durumunda, sağlık ile
ilgili faaliyetlerin Türkiye'nin dış politikasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the effect of Turkiye's activities related to
international health and its contribution to the foreign policy and then its soft power.
Therefore, it aims in this sense to contribute to the determination of Turkey's
international health strategy. Accordingly, the data needed for the research were
obtained through the application of questionnaires consisting of 23 open-ended
questions and prepared in an electronic format, which can be filled in to local health
actors who have knowledge of Turkey's foreign policy and international health
policy in Sudan, Somalia and Afghanistan where Turkiye's health services are
concentrated. Within the scope of the study, snowball sampling method was
adopted in the selection of 42 people whose knowledge was consulted. The obtained
data were first subjected to descriptive (thematic) analysis and then to content
analysis. The themes, categories and codes related to the problem were created by
doing the analysis of the interviews manually. The analysis of the answers given by
the participants and the interpretation within the framework of research acceptance
were done by the researchers. When the opinions of the local health actors in the
countries subject to the study were taken into consideration, it was emphasized that
the relations between the two countries are good and that the activities related to
Turkey's health does not meet the existing needs. The opinions about the evaluation
of the Turkish diplomatic activities on health was seen to be very low (4,7 %). This
showed that the introduction of the health-related activities was not done enough or
was not effective enough. It was expressed that the health-related activities carried
out by the participants in the countries subject to the study were usually Service
Delivery (66.6%) and Infrastructure activities (59.5%) and that these activities
mostly contributed to the private sector (35.7%). Finally, most of the participants
(%38,1) who expressed their opinions within the scope of the study stated that the
health education, one of Turkiye's activities related to health, should increase in
future. With this study, that Turkiye's health diplomacy activities have the potential
to be soft power in foreign policy was searched by being based on the opinions of
the local health actors for the first time in Turkiye. Accordingly, the policy
recommendations were presented in line with the views of the local health actors.
If taken into account by policy-makers, the health-related activities are thought to
contribute to Turkiye's foreign policy.