Unreal Engine oyun motorunda film yapımı ve Tekinsiz Vadi kavramının incelenmesi
Filmmaking in Unreal Engine and studying of the Uncanny Valley concept
Yazar: ENGİN DENİZ ERBAŞ
Danışman: PROF. SEFA ÇELİKSAP
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sinema Televizyon Ana Bilim Dalı / Sinema ve Televizyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Radyo-Televizyon = Radio and Television ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Animasyon filmler = Animation movies ; Bilgisayar destekli tasarım = Computer aided design ; Bilgisayar oyunları = Computer games ; Dijital tasarım =   ; Etkileşimli oyun = Interactive play ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Sayısal sinema = Digital cinema ; Video filmleri = Video films ; Çizgi film = Animated film

Özet:
Japon robotik bilim profesörü Masahiro Mori, 1970 yılında, Energy isimli
bir Japon dergisinde o dönem dikkat çekmeyen bir makale yayınladı. Masahiro
Mori'nin, Tekinsiz Vadi olarak ortaya koyduğu kavram günümüzde ilgi çekici
biçimde tartışılmaktadır. Tekinsiz Vadi kavramı; insanın, insana oldukça
benzeyen nesnelerle karşılaşmasında farkına vardığı yapay davranışlar sonucu
hissettiği ürkütücü duyguları tanımlamaktadır. Böylece insan nesneye yakınlık
duygusunu kaybederek, tanımladığı vadiye düşmektedir.
Unreal Engine oyun motoru, getirdiği yenilikler sonucu sadece dijital oyun
yapım standartlarını yenilikçi biçimde yükseltmeyle kalmayıp canlandırma
sineması ve film yapımını da etkilemektedir. Unreal Engine 5 sürümünün içerdiği
bu yeniliklerden konuyla ilgili olan, MetaHuman Cretor ve Sanal Yapım
uygulamaları, dijital oyun ve film yapımında yeni bir vadiye girildiğini
göstermektedir.
Bu tez kapsamında; Masahiro Mori'nin, Tekinsiz Vadi varsayımını insanın
gerçekçi robotlarla karşılaşmasında yaşanan problemlerin, kültürel, tarihsel,
felsefi bir arka planı olduğu savunmasından yola çıkılarak toplumsal bilinçle ilgili
olduğu sonucuna varılmaktadır.
Çalışmanın amacı; Epic Games'in geliştirdiği Unreal Engine oyun motoru
uygulamalarının, varsayımla ilişkisini kurmaktadır. Bu yaklaşım ve ilişkileri
belirlemek amacıyla, ilk olarak, kültürel, tarihsel, felsefi bağlam araştırılmış
kavram ilişkisi kurulmuştur. Sonrasında Unreal Engine oyun motorunun dijital
varlıklar ve metaevrenler oluşturma yönünde geliştirdiği teknoestetik önerilerin;
film yapımını teknolojik bir deneyime dönüştürdüğü yaklaşımı incelenmiştir.
İncelenen bu deneyim, tezdeki yaklaşıma göre; golem mitinden başlanarak dijital
golemin oluşturulmasına kadar gelinen sürecin, güncel olan son basamaklarından
biridir.
Bu çalışmada; Tekinsiz Vadi varsayımının bir kavram olarak genişletilmesi
amaçlanarak, yöntemlerin karıştırılması benimsenmiş, eleştirel gerçekçiliğin
önerileriyle araştırma tasarımı oluşturulmuştur.

Abstract:
In 1970, Masahiro Mori, a Japanese professor of robotics, published a littlenoticed article in a Japanese magazine called Energy. Today, Masahiro Mori's
concept of the Uncanny Valley is being discussed in an interesting way. The
concept of the Uncanny Valley describes the uncanny feelings that people feel as
a result of the artificial behaviour they notice when they encounter objects that
are very similar to humans. As a result, the person loses the sense of closeness to
the object and falls into the valley it defines.
The innovations brought by the Unreal Engine game engine not only
innovatively raise the standards of digital game production, but also influence
animated cinema and film production. MetaHuman Cretor and Virtual Production
applications, which are relevant to the subject of these innovations included in the
Unreal Engine 5 version, show that a new valley has entered in digital game and
film production.
Within the framework of this thesis; Masahiro Mori's assumption of the
Uncanny Valley is concluded to be related to social consciousness, based on the
defence that the problems experienced in the encounter of humans with realistic
robots have a cultural, historical and philosophical background.
The aim of the study is to establish the relationship between the applications
of the Unreal Engine developed by Epic Games and the hypothesis. In order to
determine these approaches and relationships, the cultural, historical and
philosophical context is first examined and the conceptual relationship is
established. It then examines how the techno-aesthetic proposals developed by
the Unreal Engine game engine to create digital entities and meta-universes
transform filmmaking into a technological experience. According to the approach
of the thesis, this experience is one of the last steps in the process from the golem
myth to the creation of the digital golem.
In this study; with the aim of expanding the Uncanny Valley hypothesis as a
concept, the mix of methods was adopted and the research design was created
with the suggestions of critical realism.