Erken dönem uyum bozucu şemalar, romantik kıskançlık ve aldatma eğilimi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between early maladaptives schemes, romantic jealousy and infidelity tendency
Yazar: GÜLİZAR ŞEHİTOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KAHRAMAN GÜLER
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aldatma = Deception ; Aldatma eğilimi = Infidelity tendency ; Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Kıskançlık = Jealousy ; Yetişkinler = Adults ; Ölçekler = Scales ; Şema terapi modeli = Schema therapy model

Özet:
Bu yapılan tez çalışmasının amacı yetişkinlerde romantik kıskançlık ve aldatma eğilimin erken dönem uyum bozucu şemalarla ilişkisini incelemektir. Erken dönem uyum bozucu şemaların romantik kıskançlığı ve aldatma eğilimini yordama gücü araştırılmıştır. Çalışma örneklemi 345 kişiden oluşmaktadır. Katılımcılara Demografik Bilgi Formu, Young Şema Ölçeği-Kısa Form 3 (YŞÖ-KF3), Romantik Kıskançlık Ölçeği (RKÖ) ve Aldatma Eğilimi Ölçeği (AEÖ) uygulanmıştır. 
Çalışmanın amacını oluşturan araştırma sorularının yanıtlanması için korelasyon, t-test ve doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Çoklu doğrusal regresyon analizinin sonuçlarına göre yüksek standartlar, kendini feda, kusurluluk, karamsarlık, tehditler karşısında dayanıksızlık şema boyutlarının aldatma eğilimini yordadığı görülmektedir. Erkeklerde en yüksek yordayıcılık gücüne sahip olan şema boyutu yüksek standartlar şeması iken, kadınlarda kusurluluk şema boyutunun en güçlü yordayıcı olduğu bulunmuştur.
Erken dönem uyum bozucu şemaların romantik kıskançlık ölçeğinin alt boyutlarına göre ilişkisi incelenmiştir. Alt boyutları şu şekilde sıralanmıştır: Romantik kıskançlığın nedenleri, romantik kıskançlığa verilen tepkiler ve romantik kıskançlıkla baş etme şekilleri. Romantik kıskançlıkla birlikte hissedilen fiziksel tepkileri en yüksek yordayan şema boyutu dayanıksızlık şemasıdır. Duygusal tepki ve bilişsel tepkiyi en iyi yordayan şema ise onay arayıcılık şeması olarak karşımıza çıkmıştır. Bağlılıkla kıskançlıkla baş etmeyi en iyi açıklayan şema ise terk edilme şeması olarak bulunmuştur. Romantik kıskançlığı yetersizlik duygusu ile en çok açıklayan değişken onay arayıcılık şeması iken, kaybetme korkusu ile açıklayan değişken ise sosyal izolasyon/güvensizlik şemasıdır.
Anahtar Kelimeler: Erken Dönem Uyum Bozucu Şemalar, Şema Terapi, Romantik Kıskançlık, Aldatma Eğilimi.

Abstract:
The aim of this thesis is to examine the relationship between early maladaptive schemas,  romantic jealousy and infidelity tendency in adults. The relationship among the early maladaptive schemas, romantic jealousy and infidelity tendency was investigated. The study sample consists of 345 people. Demographic Information Form, Young Schema Scale-Short Form 3 (YSS-SF3), Romantic Jealousy Scale (RJS) and Infidelity Tendency Scale (AES) were applied to the participants.
Correlation, t-test and linear regression analysis were used to answer the research questions that constitute the purpose of the study. According to the results of the multiple linear regression analysis, it is seen that high standards, self-sacrifice, imperfection, pessimism and vulnerability in the face of threats predict the schema tendency to infidelity. While the schema with the highest predictive power in males was found the high standards scheme, it was found that the flawlessness schema in females was the strongest predictor.
The relationship of early maladaptive schemas according to the sub-dimensions of the romantic jealousy scale was examined. We can list the sub-dimensions as follows: Causes of romantic jealousy, reactions to romantic jealousy, and the ways of dealing with romantic jealousy. The highest predictor of physical responses with romantic jealousy is the vulnerability scheme. The best predictor of emotional response and cognitive response has emerged as an approval seeking scheme. The scheme that best explains coping with jealousy with commitment is found to be the abandonment scheme. While the variable that explains romantic jealousy with the feeling of inadequacy is consent seeking, the variable that explains fear of loss is the social isolation / insecurity scheme.
Key Words: Early Maladaptive Schemas, Romantic Jealousy, Infidelity Tendency, Schema Therapy