48-72 aylık çocukların toplumsal cinsiyet kalıpyargısı ile cinsel gelişim arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between gender stereotypes and sexual development of 48-72 month-old children
Yazar: BUKET TAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN AKTEN
Kırklareli Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada 48-72 aylık çocukların cinsel gelişimi ve toplumsal cinsiyet kalıpyargıları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama deseninde yapılandırılmıştır. Çalışma grubu, Kırklareli ilinde resmi ve özel okul öncesi kurumlara devam eden 48-72 ay aralığındaki 193 çocuktan oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak; Demografik Bilgi Formu, Toplumsal Cinsiyet Kalıpyargı Ölçeği ve Selçuk Cinsel Gelişim Ölçeği (SEÇGÖ) cinsel kimlik alt ölçeği kullanılmıştır. 
Araştırmada SEÇGÖ cinsel kimlik alt ölçeği ile toplumsal cinsiyet kalıpyargısı arasında düşük düzeyde bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. SEÇGÖ cinsel kimlik puanlarına ilişkin bulgular incelendiğinde; büyük yaş grubunun küçük yaş grubuna göre cinsel kimlik puanlarının; annesi çalışmayan çocukların çalışan çocuklara göre cinsel kimlik puanlarının ve babası 31-35 yaş aralığında olan çocukların babası diğer yaş grubundan olan çocuklara göre cinsel kimlik puanlarının daha yüksek olduğu sonucu elde edilmiştir (p<0,5). Çocukların cinsel kimlik puanları; cinsiyet, kardeşe sahip olma durumu, okulöncesi kuruma devam etme süresi, okul türü, anne ve baba yaş grubu, anne ve baba eğitim düzeyine göre farklılaşmamaktadır. Çocukların toplumsal cinsiyet kalıpyargılarına ilişkin bulgularda ise büyük yaş grubunda olan çocuklar küçük yaş grubunda olan çocuklara göre ve özel okula devam eden çocuklar devlet okuluna devam eden çocuklara göre daha fazla kalıpyargıya sahiptir. Ayrıca çocukların kalıpyargı puanları anne çalışma durumu, mesleği, öğrenim düzeyi ve baba öğrenim düzeyi, yaşı, okul türüne göre farklılaşmaktadır(p<0,5). Çocukların toplumsal cinsiyet kalıpyargıları; cinsiyet, kardeşe sahip olma, okula devam etme süresi ve anne yaş değişkenlerine göre anlamlı olarak farklılaşmamaktadır (p>0,5). Bu doğrultuda çocuğu doğrudan etkileyen eğitimcilere ve ailelere yönelik cinsel gelişim ve toplumsal cinsiyet kalıpyargılarına ilişkin eğitimler verilebilir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship between sexual development and gender stereotypes of 48-72 months old children. The research was structured in the relational screening design, which is one of the quantitative research methods. The study group consisted of 193 children aged between 48 and 72 months who attended public and private pre-school institutions in Kırklareli. As a data collection instrument; Demographic Information Form, Gender Stereotypes Scale and Selcuk Sexual Development Scale (SSDS) gender identity subscale were used.  As a result of the research, it was determined that there was a low level of relationship between the sexual identity subscale of the SSDS and the gender stereotype. When the findings related to the SSDS sexual identity scores were examined, the older age group had higher gender identity scores than the younger age group. It was found that children whose mothers were not working had higher gender identity scores than working children, and children whose fathers were between the ages of 31-35 had higher gender identity scores than children whose fathers were from other age groups. It was also found that children's gender identity scores did not differ according to gender, having a sibling, duration of attending preschool, school type, mother and father age group, mother and father education level. In the findings related to gender stereotypes of children, children in the older age group had more stereotypes than children in the younger age group, and children attending private school had more stereotypes than children attending public school. Furthermore, stereotype scores of children differed according to mother's working status, occupation, education level and father's education level, age and school type. In addition, gender stereotypes of children did not Show significant differences with respect to gender, having a sibling, duration of school attendance and mother's age variables do not differ significantly. Trainings on sexual development and gender stereotypes can be given to educators and families that directly affect the child.