Personel belgelendirme sektöründeki kalite yönetim sisteminin örnek belgelendirme kuruluşu üzerinde incelenmesi
Examination of quality management system in personal certification industry on sample certification body
Yazar: MELEK CEYLAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET FATİH ALTAN ; DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNAN CANSIZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kalite Yönetimi ve Kalite Güvence Sistemleri Ana Bilim Dalı / Kalite Yönetimi ve Kalite Güvence Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Belgelendirme = Certification ; Kalite yönetim sistemi = Quality management system ; Kalite yönetimi = Quality management ; Mesleki Yeterlilik Kurumu = Vocational Qualifications Authority ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Personel = Personnel ; Personel değerlendirme = Personnel evaluation ; Standartlar = Standards ; Toplam kalite yönetimi = Total quality management

Özet:
Türkiye'de meydana gelen iş kazaları her yıl sosyal hayata ve ekonomiye çok büyük zarar vermektedir. Son yıllarda iş kazalarını azaltma amacıyla yapılan çalışmalar incelendiğinde mesleki eğitimin gittikçe öneminin arttırdığı görülmektedir. Mesleki eğitim ve farkındalığın artması sebebiyle hem iş kazalarında azalma hem de nitelikli iş gücüne olanak sağlamaktadır. Bu sebepten dolayı Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK) Kanunu, 2006 yılında 5544 sayılı yasa teklifi ile Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanunu olarak kabul edilmiştir. 26 Aralık 2006 tarihinde Mesleki Yeterlilik Kurumu fiilen işlemlere başlamıştır. Türkiye'de riskli alanlar veya az riskli alanlarda faaliyet gösteren sektörlerin nitelikli iş gücüne ulaşmaları için kuruluşların TS EN ISO/IEC 17024 Personel Belgelendirme Standardına uygun olarak Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite olduktan sonra Mesleki Yeterlilik Kurumundan yetkilendirilmeleri gerekmektedir.  Bir işin en uygun şartlar altında nasıl planlanması ve yürütülmesi gerektiğini anlatan ve yapılan bu işleri tanımlayan standartlar bulunmaktadır. Personel belgelendirme kuruluşlarıda Mesleki Yeterlilik Kurumu yönetmeliği gereğince kalite yönetim sistemlerini akredite etme zorunluluğu bulunmaktadır. Sektörde genellikle belgelendirme kuruluşları , TS EN ISO/IEC 17024 Personel Belgelendirme Akreditasyon Standardı kullanılarak Türk Akreditasyon Kurumu (TÜRKAK) tarafından akredite edilmektedir.  Bu tez çalışması kapsamında, TS EN ISO/IEC 17024 Personel Belgelendirme Standardı baz alınarak hazırlanmış kalite yönetim sistemi örnek personel belgelendirme kuruluşu üzerinden incelenerek, yeni kurulacak belgelendirme kuruluşlarına kalite yönetim sistemi kuruluş sürecinde rehber olması hedeflenmiştir. TS EN ISO/IEC 17024 Personel Belgelendirme Standardının içeriği, bu standardın kuruluşta uygulanma süreci, ve bu sürecin yürütülmesi hakkında bilgiler verilmiştir. TS EN ISO/IEC 17024 Personel Belgelendirme Standardından akredite olan kuruluşlar; Ulusal Meslek Standartları (USM)  ve Ulusal Yeterlilikler (UY) kapsamında Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından denetlenerek belgelendirme yetkisine sahip olma süreçleri açıklanmıştır. Türkiye'de riskli veya az riskli alanlarda çalışan çok sayıda sertifikasız çalışan olması sebebiyle kısa sürede yoğun bir belgelendirme faaliyeti gerekmektedir. Bu tez çalışmasında amaç; personel belgelendirme kuruluşlarında kalite yönetim sisteminin önemi ve örnek personel belgelendirme kuruluşu üzerinde standarda uygun kurulmuş kalite yönetim sistemi incelenerek ülkemizde faaliyet gösteren bu sistemin gelişmesine katkı sağlamak, personel belgelendirme kuruluşlarının kurulum aşamalarında kalite yönetim sisteminin ilgili standardına uygun olarak çok daha hızlı kurulmasına yardımcı olmaktır. Bu tez çalışmasının sonucunda, personel belgelendirme kuruluşlarında sürecin doğru şekilde yönetilmesine olanak sağlayacak, ilgili standarda uygun, etkin ve verimli bir kalite yönetim sistemi oluşturabilmeleri amacıyla; TS EN ISO/IEC 17024 Personel Belgelendirme Standardına uygun kurulan örnek personel belgelendirme kuruluşunun kalite yönetim sisteminin uyum matrisi oluşturulmuştur. İlgili standarda ve yeterliliklere uygun olan bu kuruluşun kalite yönetim sisteminin diğer kuruluşlara yol göstermesi beklenmektedir.

Abstract:
Occupational accidents  cause great damage to social life and economy every year in Turkey. When the studies carried out to reduce occupational accidents in recent years are examined, it is seen that the importance of vocational education is increasing. Due to the increase in vocational education and awareness, it provides both a decrease in occupational accidents and a qualified workforce. For this reason, the Vocational Qualifications Institution (VQA) Law was accepted as the Vocational Qualifications Institution Law in 2006 with the Law No. 5544. On 26 December 2006, Vocational Qualifications Authority actually started its operations. In order for the sectors operating in risky areas or low-risk areas in Turkey to reach qualified workforce, organizations must be authorized by the Vocational Qualifications Authority after being accredited by the Turkish Accreditation Agency in accordance with the TS EN ISO/IEC 17024 Personnel Certification Standard. There are standards that describe how a job should be planned and executed under the most appropriate conditions and define that works. Personnel Certification Organizations are also obliged to accredit their Quality Management Systems in conformity with the Vocational Qualifications Authority regulation. Generally, certification bodies in the sector are accredited by the Turkish Accreditation Agency (TURKAK) using the , TS EN ISO/IEC 17024 Personnel Certification Accreditation Standard. Within the scope of this thesis, the Quality Management System prepared on the basis of the TS EN ISO / IEC 17024 Personnel Certification Standard was examined through the sample certification body, THAT was aimed to guide the newly established certification bodies in the establishment process of quality management system. Information about the content of the TS EN ISO / IEC 17024 Personnel Certification Standard, the application process of this standard in the organization, and the application of this process are given. Organizations accredited from the TS EN ISO / IEC 17024 Personnel Certification Standard; Within the scope of National Occupational Standards (NOS) and National Qualifications (NQ), the processes of obtaining certification authority by being audited by the Vocational Qualifications Authority are explained.  Due to the large number of uncertified employees working in risky or low-risk areas in Turkey, an intensive certification activity is required in a short time. The aim of this thesis is to contribute to the development of this system operating in our country by examining the importance of the Quality Management System in Personnel Certification establishments and the Quality Management System established in accordance with the standard on the exemplary certification body, and to help the establishment of the Quality Management System in accordance with the standards much faster during the establishment stages of the Personnel Certification establishments. As a result of this thesis, in order to create an effective and efficient Quality Management System in accordance with the standards, which will allow the process to be managed correctly in Personnel Certification Organizations; The compliance matrix of the Quality Management System of the sample Personnel Certification Body established in accordance with TS EN ISO / IEC 17024 Personnel Certification Standard has been created. It is expected that the Quality Management System of this organization, which is in compliance with the standards and qualifications, will guide other organizations.