Retorik kavramı ve mimarlık alanında değerlendirilmesi
The concept of rhetoric and its evaluation in the field of architecture
Yazar: FATMA YAPICI
Danışman: PROF. DR. RUŞEN YAMAÇLI
Eskişehir Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Bu tezde retorik kavramı mimari tasarım açısından ele alınmıştır. İkna etme ve etkileme sanatı olarak bilinen retorik, iletişimi ve söylemi barındıran tüm disiplinlerle ilgili bir sanattır. Mimarlık alanında ise mimarlık mesleğinin etki alanlarını ve bu alanlarla kurduğu iletişimi içerir. Mimarlık, çok yönlü ilişkilerle kurulu fiziksel, sosyokültürel, ekonomik, teknolojik ve psikolojik boyutları olan bir bilim dalıdır. Retorik kavramı mimarlık mesleğinde insanlığın varoluşundan günümüze kadar önemli bir betimleme aracı olarak değerlendirilmiş ve geliştirilmiştir. Bu araç mimarlık kültüründe, kullanıcı ya da izleyici ile mimarlık ürünü arasında yaşanan etkileşim sürecine odaklanarak mimarlığın dinamik yapısına dikkat çekmektedir. Mimarlık, insan ve çevresi arasındaki ilişkiyi kapsayan sanatsal ve bilimsel faktörlerin bütünü olarak görülebilir. Diğer bilim ve sanat dalları gibi disiplinler arası çalışmalara ağırlık vererek ve bu alanlardan edindiği bilgileri yenileyerek mekânı anlamlandırmaya çalışmaktadır. Mimarlığın gelişim süreci içerisinde düşünsel yönünü anlamlandırmada retoriğin önemli katkısı bulunmaktadır. Bu tez kapsamında ise retorik kavramı fiziksel, kültürel, düşünsel ve paylaşım bağlamında tasarım ve mimarlık üzerinden değerlendirilmiş ve mimarlığa olan etkisi incelenmiştir.

Abstract:
In this thesis, the concept of rhetoric is discussed in terms of architectural design. Rhetoric, known as the art of persuasion and influence, is an art related to all disciplines that includes communication and discourse. In the field of architecture, it comprises the domains of the architectural profession and the constitution of communication within these fields. Architecture is a branch of science that has physical, socio-cultural, economic, technological and psychological dimensions, established with sophisticated relationships. The concept of rhetoric has been evaluated and developed as an important description tool in the profession of architecture since the existence of humanity. In the architectural culture, this tool draws attention to the dynamic structure of architecture, focusing on the interaction process between the user or the audience with the architectural product. Architecture can be seen as a whole of artistic and scientific factors covering the relationship between humans and their environment. It attempts of interpretation of the space by focusing attention on interdisciplinary works as other branches of science and art and by renewing the knowledge that has gained from these fields. In the architectural development process, rhetoric has a significant contribution in making sense of the ideational aspect. In the scope of this thesis, the concept of rhetoric was evaluated through design and architecture in the context of physical, cultural, ideational and sharing and its effect on architecture was examined.