İkiz açıklarda nedensellik ilişkisi: 1998-2012 dönemi için Türkiye uygulaması
The causality relationship in twin deficits: An application to Turkey for the period of 1998-2012
Yazar: SERPİL OĞUZ
Danışman: PROF. DR. NECMİDDİN BAĞDADİOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Bütçe açıkları = Budget deficits ; Cari açık = Current account deficit ; Cari işlemler = Current accounts ; Dış ticaret politikaları = Foreign trade policies ; Granger Nedensellik Testi = Granger Causality Test ; Maliye politikaları = Fiscal policies ; Nedensellik = Causality ; Vektör otoregresyon modeli = Vector autoregression model ; İkiz açıklar hipotezi = Twin deficits hypothesis

Özet:
Bu tezin amacı, maliye politikası ile dış ticaret politikası arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda, ikiz açık teorisi ve literatürü detaylı olarak ele alınmaktadır. Türkiye ekonomisinde 1990?lardan itibaren bütçe dengesi ile cari işlemler dengesinin gelişimi incelenmekte ve iki denge arasındaki ilişki tartışılmaktadır.  Ayrıca, Türkiye?nin 1990?lardan sonra yaşadığı iç kaynaklı krizlerde ve 2008 küresel krizinde bütçe dengesi-cari denge ilişkisi analiz edilmektedir. Türkiye ile ilgili ampirik uygulama bölümünde, vektör otoregresyon analizi (VAR), hata düzeltme modeli (ECM) ve Granger nedensellik analizi ile bütçe dengesi ile dış ticaret dengesi arasındaki ilişki ortaya konulmaktadır. Bu bölümde, 1998-2012 yılına ait çeyrek dönem verileri kullanılmaktadır. Çalışmada elde edilen sonuçlar, Türkiye?de incelenen dönemde bütçe açığından cari işlemler açığına ve cari işlemler açığından bütçe açığına doğru ters ve iki yönlü bir Granger nedensellik ilişkisinin bulunduğunu ortaya koymaktadır. Dolayısıyla, analiz sonuçları Türkiye için incelenen dönemde ikiz açık teorisinin geçerli olmadığını göstermektedir. Sonuç olarak, Türkiye?de cari açık sorununu çözmek için bütçe açığını azaltmak yeterli olmayıp, bu politikaların faiz ve döviz kuru politikasının yanı sıra en önemlisi cari açıktaki yapısal sorunu hedefleyen ticaret politikası tedbirleri ile desteklenmesi gerekmektedir.

Abstract:
The objective of this thesis is to evaluate the connection between fiscal policy and foreign trade policy. For this purpose, the theory of twin deficits and the relevant literature explored intensively. Progress in budget balance and current account balance and the relationship between these two balances have been examined since 1990?s. Moreover, the relationsip between budget balance and current account balance has been analyzed during the internal economic crises that Turkey has faced since the 1990s and throughout 2008 global financial crisis. In the empirical part of the thesis, the connection between budget balance and foreign trade balance is analyzed by using vector auto regression (VAR), error correction model (ECM) and Granger causality. In this part quarterly data between 1998 and 2012 were used. The results of the analysis show that during this period, there is a reverse and bi-directional causality between the two deficits, that is, budget deficit Granger causes current account deficit and vice-versa. Hence, the theory of twin deficit is not valid for this period in Turkey. These results show that decreasing budget deficit is not enough to solve the problem of current account deficit in Turkey. This policy should be supported with interest rate policy, exchange rate policy and most importantly with  foreign trade policies designed to tackle with structural part of current account problem.