İdeolojik ve sosyoekonomik bir analiz çerçevesinde 9 Mart 1971 askeri darbe girişimi
March 9, 1971 military coup attempt in the framework of an ideological and socioeconomic analysis
Yazar: İBRAHİM ERSAN BENGİSU
Danışman: DOÇ. DR. GÜVEN GÜRKAN ÖZTAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History
Dizin: 12 Mart 1971 Dönemi = 12 March 1971 Period ; Askeri müdahale = Military intervention ; Kalkınmacılık = Developmentalism ; Milliyetçilik = Nationalism ; Sivil-asker ilişkileri = Civil-military relations ; Siyasi tarih = Political history ; Sosyalizm = Socialism ; Türk siyasi tarihi = Turkish political history

Özet:
Türkiye siyasi tarihi bir anlamda ordunun sivil siyaset üzerindeki etkisi ve müdahalelerinin tarihidir. Bu durum modern dönem Osmanlı'dan itibaren ordunun modernleşme çabamızın baş aktörü olması ve sonra bunu kurtarıcı-kurucu rolü ile birleştirerek Cumhuriyet dönemine de aktarması nedeni ile sık sık sivil siyasete müdahalesi şeklinde tezahür etmektedir. Bu müdahaleler iki kez doğrudan idareye el koymak şeklinde gerçekleştiği gibi, muhtıra gibi metodlarla da demokratik hayatı kesintiye uğratmaktadır, bunların haricinde gerçekleştirilmeye çalışılan, ancak sonuca ulaşmamış girişimler de mevcuttur. Çalışmamızın odak noktasını teşkil eden 9 Mart 1971 Darbe girişimi de bunlar içinde yer alır.
Ordunun sivil siyasete müdahalesi en temel anlamda siyaset bilimi literatürü içerisinde sivil-asker ilişkileri bağlamında incelenmektedir, Bu tez çalışmasında hem dünyada hem Türkiye'de sivil-asker ilişkileri literatürü hakkında üretilmiş eserler ve görüşler incelenmiş, Osmanlı'dan Cumhuriyet'e tarihsel bir bakışla askeri müdahaleler aktarılmıştır. 9 Mart 1971 girişimini hazırlayan faktörlerin genel bir algısını yaratmak adına Uluslararası konjonktür ve 1960'lar Türkiye'sinin genel siyasi yapısı anlatılmış, 9 Mart girişiminin ideolojik alt yapısını oluşturan temel tezler , bu tezlerin Türkiye'de uygulanma pratiğini geliştiren hareketler ve darbe girişimi içindeki fiili aktörler olan örgütlenmeler incelenmiştir.
Çalışmamızın amacı 9 Mart 1971 darbe girişiminin politik ve sosyoekonomik analizini yapmak bunu yaparken de bu girişimin bize göre kendinden önceki ve sonraki müdahalelerden "ayrıksı" olma nedenlerini ortaya koymak ve literatürde genel olarak çeşitli çalışmaların içerisinde bir alt bölüm olarak incelenmeye çalışılmış bu konu hakkında detaylı bir çalışma yapmaktır.

Abstract:
In a sense, Turkey's political history is the history of the military's influence and interventions on civil politics. This situation manifests itself in the form of intervention in civil politics since the army has been the main actor of our modernization effort since the modern Ottoman period and then combined it with its savior-founder role and transferred it to the Republic period. These interventions take place in the form of direct seizure of the administration twice, and they also interrupt the democratic life with methods such as a memorandum. Apart from these, there are also attempts that have been attempted but have not reached a result. The 9th of March 1971 coup attempt, which constitutes the focal point of our work, is among these.
The intervention of the army in civil politics is examined in the context of civil-military relations in the political science literature in the most basic sense. In this thesis, the works and opinions produced about the civil-military relations literature both in the world and in Turkey are examined, military interventions from the Ottoman to the Republic with a historical perspective. has been transferred. To create a general perception of the factors that prepared the 9 March 1971 initiative, the international conjuncture, and the general political structure of Turkey in the 1960s were explained, the main theses forming the ideological infrastructure of the March 9 initiative, the movements that developed the practice of these theses in Turkey, and the actual actors in the coup attempt the organizations that have been examined have been examined
The aim of our study is to make a political and socioeconomic analysis of the coup attempt of March 9th, 1971, while doing so, to reveal the reasons for this initiative to be "distinct" from previous and subsequent interventions in our opinion, and a detailed study on this subject, which has been studied as a sub-section in various studies in the literature. is to do.