Nitel araştırmada yeni bir veri toplama aracı fenodrama: İlkokul öğrencileri örneği
A new data collection tool in qualitative research phenodrama: The case of primary school students
Yazar: MERT ŞEN
Danışman: PROF. DR. HASAN AYDEMİR
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Algı fenomenolojisi = Phenomenology of perception ; Sınıf öğretmenliği = School teachers ; Yaratıcı drama = Creative drama

Özet:
Nitel araştırmacılar, çeşitli veri toplama araçları kullanarak araştırdıkları konunun doğasını anlamaya çalışmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, sanat tabanlı araştırmalar kapsamında nitel araştırmanın esnek yapısını kullanarak araştırmacılar tarafından geliştirilen yeni bir veri toplama aracı olan fenodramayı test etmektir. Fenodrama, geleneksel nitel veri toplama araçları olan görüşme, gözlem ve dokümanı; şiir, hikâye ve drama gibi sanat temelli uygulamalarla birleştiren bir yapıdır. Araştırmada, fenodramanın ilkokul öğrencileriyle yapılacak araştırmalarda nasıl kullanılabileceği, sağladığı avantajlar ve sınırlılıklar incelenmektedir. Bu bağlamda, nitel araştırma yönteminin durum deseni tercih edilmiştir. Araştırmanın katılımcılarını ilkokulun tüm kademelerinden toplam 112 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada fenodramanın veri toplama aracı olarak kullanıldığı uygulamalar yapılmış, fenodramanın işleyişini anlamak için ise veri toplama aracı olarak gözlem ve doküman kullanılmıştır. Araştırmanın uygulama sürecinde, fenodramanın veri toplama aracı olarak sınanması amacıyla katılımcıların bilim insanı ve öğretmen kavramlarına ilişkin algılarını anlamak için iki farklı kavrama yönelik atölyeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler içerik analizine tabi tutulmuştur. Analiz sürecinde, katılımcıların fenodramada sergiledikleri davranışlar, konuşmalar, performans ve dokümanlar sistematik bir şekilde incelenmiştir. Fenodrama, ilkokul öğrencileriyle yapılacak araştırmalarda etkili bir veri toplama aracı olarak başarılı sonuçlar vermiştir. Elde edilen sonuçlara göre fenodramanın çocuklarla yapılacak araştırmalar için geçerli ve güvenilir bir veri toplama aracı olarak kullanılabileceği önerilmektedir.

Abstract:
Qualitative researchers try to understand the nature of the topic they are researching by using various data collection tools. The main purpose of this study is to test a new data collection tool, phenodrama, developed by the researchers by using the flexible structure of qualitative research within the scope of arts-based research. Phenodrama is a structure that combines traditional qualitative data collection tools such as interviews, observations and documents with arts-based practices such as poetry, stories and drama. The study examines how phenodrama can be used in research with primary school students, its advantages and limitations. In this context, the case design of the qualitative research method was preferred. The participants of the study consisted of 112 students from all levels of primary school. In the study, the applications in which the phenodrama was used as a data collection tool were carried out, and observation and documents were used as data collection tools to understand the functioning of the phenodrama. In the implementation process of the study, workshops were conducted for two different concepts to understand the participants' perceptions of the concepts of scientist and teacher in order to test the phenodrama as a data collection tool. The data obtained were subjected to content analysis. In the analysis process, participants' behaviors, speeches, performances and documents were systematically examined. Phenodrama yielded successful results as an effective data collection tool in research with primary school students. According to the results obtained, it is suggested that phenodrama can be used as a valid and reliable data collection tool for research with children