Parmak izi belirleme tekniklerinin sayısal veri depolayıcı materyaller üzerindeki etkileri
The effects of fingerprint detection techniques on digital data storage materials
Yazar: DENİZ ARAT
Danışman: PROF. DR. NERGİS CANTÜRK
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Bilimler Ana Bilim Dalı / Kriminalistik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: CD = CD ; Cep telefonu = Mobile phone ; Dermatoglifikler = Dermatoglyphics ; Parmak izi = Fingerprint ; Sayısal veri = Digital data ; Siyano akrilatlar = Cyanoacrylates ; Veri depolama = Data storage

Özet:
Meydana gelen adli bir olayın tüm gerçekleri ve tarafları hakkında bilgi sağlayacak her türlü bulgunun ilerleyen süreçte delil olma potansiyeli vardır. Bir bulgu elde edilmeye çalışılırken bir başka bulgunun zarar görmesi ya da kaybolması soruşturma ve kovuşturmanın seyrini değiştirebilir. Bu nedenle sayısal veri barındıran materyaller üzerinde parmak izi elde etmeye çalışılırken hafızalarındaki verilerinde korunması oldukça önemlidir. Bu çalışma ile; sayısal veri içeren materyaller üzerinde yapılacak parmak izi incelemesi ile sayısal veri incelemesi arasındaki sırayı belirlemek hedeflenmiştir. 
Bu amaçla kullanıcıları tarafından yüzeylerine direkt temas edilen ve sayısal veri depolayıcı hafızaya sahip olan toplamda 46 adet CD, 10 adet cep telefonu ve 16 adet USB bellek deney materyalleri olarak seçilmiştir. Seçilen materyallerin hafızalarına aynı büyüklükte ve özellikte bir veri dosyası kaydedilmiştir. Veri kayıt işleminden sonra materyaller üzerine toplamda 884 adet parmak izi bırakılmıştır. Bırakılan parmak izlerini görünür hale getirmek için tozlama fiziksel ve siyanoakrilat kimyasal iz belirleme teknikleri uygulanmıştır. Tozlama uygulaması sonrası materyaller üzerinde kalan artıklar etanolle, siyanoakrilat uygulaması sonrası kalan artıklar 15 ml aseton ve 30 ml metanolden oluşan karışım solüsyon ile temizlenmiştir. 
Tozlama fiziksel ve siyanoakrilat kimyasal iz belirleme teknikleri sonucu CD, cep telefonu ve USB belleklerin yüzeylerine bırakılan parmak izlerinin tamamı kimliklendirmeye uygun şekilde mukayeseye elverişli olarak görünür hale getirilmiştir (%100). Parmak izi belirleme tekniklerinden sonra kalan artıklar uygun şekilde temizlenmiş ve tüm deney materyallerinin hafızasındaki verilere ulaşılabilmiş, imajları alınabilmiş ve veri inceleme uzmanlarınca herhangi bir veri kaybı olmadığı teyit edilmiştir (%100). 
Yüzeylerine parmak izi bırakılan CD, cep telefonu ve USB bellekler üzerinde, parmak izi araştırması yapılmadan doğrudan veri incelemesi yapıldığında hafızalarındaki verilere ulaşılabilmiştir. Ancak materyaller üzerindeki parmak izlerinin %71,2'sinin bozulduğu, zarar gördüğü hatta bir kısmının kaybolduğu gözlemlenmiştir. Bazı parmak izleri; zarar görmesine rağmen kimliklendirmeye uygun olabilecek şekilde mukayeseye elverişli kalabilmiştir. Ancak zarar görmüş ya da görmemiş mukayeseye elverişli tüm parmak izlerinin, veri incelemesinden önce bırakılan parmak izi sayısına oranı %44,3 olarak bulunmuş ve bu oranın oldukça düşük olduğu değerlendirilmiştir.

Olay yeri inceleme ekiplerince suç mahallinde, hem üzerinde parmak izi araştırması hem de hafızalarındaki sayısal verilere ulaşılması gereken CD, Cep telefonu ya da USB Bellek ile karşılaşılırsa öncelikle dokunma, sürtünme gibi çevresel faktörler nedeniyle çok çabuk bozulabilen parmak izleri üzerinde tozlama fiziksel iz belirleme tekniği ile çalışma yapılmalı ve belirlenen parmak izleri fotoğraflanmalıdır. Parmak izleri fotoğraflandıktan sonra materyaller etanollü pamuk (kolonyalı pamuk da kullanılabilir) ile temizlenmeli ve temizlik işleminden sonra imaj alma işlemlerine geçilmelidir. 

Olay yeri inceleme ekipleri tarafından herhangi bir işlem yapılmadan, üzerinde hem parmak izi araştırması hem de hafızalarındaki sayısal verilere ulaşılması için kriminal laboratuvarlara gönderilmiş CD, Cep telefonu ya da USB Bellek gibi materyaller için inceleme önceliği Parmak İzi İnceleme Laboratuvarına verilmelidir.

Anahtar Sözcükler : CD, Cep Telefonu, Parmak İzi, Siyanoakrilat, Tozlama.

Abstract:
Any finding that may provide information about all the facts and parties of a forensic event has the potential to become evidence in the future. While trying to obtain a finding, damaging or loss of another finding may change the course of investigation and prosecution. For this reason, while attempting to obtain fingerprints on digital data containing materials, it is crucial to protect the data in their memory. With this study; it is aimed to determine the sequence between fingerprint examination and digital data analysis on materials containing digital data.
For this purpose, a total of 46 CDs, 10 mobile phones, and 16 USB sticks, which are directly touched by the users and have digital data storage memory, were selected as test materials.  A data file of the same size and characteristics was recorded in the memories of the selected materials. After the data recording process, a total of 884 fingerprints were left on the materials. In to develop the fingerprints on these materials, powdering physical and cyanoacrylate chemical detection techniques were applied. While residues on the materials after powdering technique were cleaned with ethanol, cyanoacrylate technique's residues were cleaned with a solution consisting of 15 ml of acetone and 30 ml of methanol mixture.
As a result of powdering and cyanoacrylate applications, all fingerprints left on the surfaces of CDs, mobile phones and USB sticks have been developed suitable enough for comparison and identification (100%). After fingerprint detection techniques, remaining residues have been cleaned properly and all the data in the memories of all test materials could be accessed, their images could be taken, and it was confirmed by the data review experts that there was no data loss (100%).  When data analysis was performed directly on CDs, mobile phones, and USB sticks prior to fingerprint examination, the data in their memory could have been accessed. However, it has been observed that 71.2% of the fingerprints on the materials are deteriorated, damaged or even lost. Although some fingerprints were damaged, they have remained suitable for comparison and identification. The ratio of all comparable fingerprints, damaged or undamaged, has been calculated as 44.3% and this ratio has been considered as quite low.
When crime scene investigation teams encounter CDs, mobile phones or USB sticks at crime scenes on which both fingerprint research and digital data access are needed; first of all, powdering physical trace techniques should be applied on these fingerprints, which may deteriorate quickly due to environmental factors such as touch and friction materials, and developed fingerprints should be developed. When photographing of fingerprints completed, the materials should be cleaned with ethanol (or cologne) impregnated cotton swabs, and after the cleaning process, image acquisition processes should be started. 
Investigation priority should be given to the Fingerprint Examination Laboratory for materials such as CDs, mobile phones or USB sticks which sent to Forensic Science Laboratories for both fingerprint research and digital data access in their memories without any action by the crime scene investigation teams.

Keywords: CD, Cyanoacrylate, Fingerprint, Mobile Phone, Powdering.