Yumurta tavuğu rasyonlarına farklı seviyelerde ilave edilen bor ve bakırın performans, yumurta kabuk kalitesi, yumurta sarı kolesterolü ve kemiğin biyomekanik özelliklerine etkisi
Effect of supplementation of different boron and copper levels to layer diets on performance, egg shell quality, egg yolk cholesterol and bone biomechanical properties
Yazar: OSMAN OLGUN
Danışman: PROF. DR. OKTAY YAZGAN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma yumurta tavuğu rasyonlarına farklı seviyelerde bor ve bakır ilavesinin performans, kabuk kalitesi, yumurta sarısı ve plazma lipid bileşimi, kemiğin biyomekanik özellikleri, kemik ve plazma mineral element bileşimine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.Denemede 26 haftalık yaşta toplam 320 adet yumurta tavuğu, her biri beş tekerrürden oluşan 16 deneme grubuna tesadüfî olarak dağıtılmıştır. Her alt grup dört adet yumurta tavuğundan oluşmuş, 16 haftalık deneme boyunca dört farklı seviyede bor (0, 60, 120 ve 240 mg/kg) ve dört farklı seviyede bakır (0, 75, 150 ve 300 mg/kg) ilave edilmiş deneme rasyonlarıyla yemlenmişlerdir.Muamelelerin canlı ağırlık, canlı ağırlık değişimi, hasarlı yumurta oranı, plazma glukoz ve tibia Ca seviyeleri, kemik çapı ve kesit alanı değerlerine etkisi önemli olmamıştır. İlave bor ve bakırın plazma HDL kolesterolüne etkisi sadece deneme sonunda önemli olmuştur.Araştırma sonunda performans ve kabuk kalitesi rasyona bor ilavesinden olumsuz etkilenirken, bakır ilavesi performans ve kabuk kalitesini olumlu etkilemiştir.Deneme sonunda yumurta sarısı lipid bileşenleri bor ilavesiyle artarken, bakır ilavesiyle düşmüş, plazma lipid bileşenleri ise rasyona bor ve bakır ilavesiyle düşmüştür.Rasyona bor ilavesi deneme ortası (56. gün) ve deneme sonu (112. gün) plazma bor ve bakır değerlerini önemli olarak arttırırken, deneme ortası kalsiyum değerini, deneme sonu kalsiyum, magnezyum ve çinko değerlerini önemli olarak düşürmüştür. Rasyona bakır ilavesinin ise deneme ortasında plazma minerallerine etkisi önemsiz olurken, deneme sonunda plazma bor, bakır ve magnezyum seviyelerini önemli olarak etkilemekle beraber bu etki düzensiz olmuştur.Rasyona bor ilavesi tibia bor, bakır ve çinko değerlerini önemli olarak arttırmış, rasyona bakır ilavesi ise tibia bor, bakır ve magnezyum değerlerini önemli olarak arttırırken, çinko değerini önemli olarak düşürmüştür.Kemik duvar kalınlığı, kesme kuvveti, kesme gerilmesi ve kesme enerjisi bor ilavesinden, kesme enerjisi bakır ilavesinden önemli olarak etkilenmiştir.

Abstract:
This study was conducted to determine the effects of supplementation of different levels boron and copper on performance, eggshell quality, lipids in yolk and plasma, bone biomechanical properties, minerals in bone and plasma contains, in layer diets.In this trial a total of 320 laying hens, age of 26 weeks old was distributed 16 experimental groups randomly. In each experiment group there were 5 replicates, and in each replicates there were 4 birds. During the 16 weeks experiment period, birds are fed with 16 experimental diets. Experimental diets were consisting of all possible combination of 4 levels of added boron (0, 60, 120 and 240 mg/kg) and 4 levels of added copper (0, 75, 150 and 300 mg/kg) to the basal ration.Effect of treatments on live weight, live weight change, damaged egg ratio, bone diameter and cross-sectional area, plasma glucose and tibia calcium levels were not significant. However, added boron and copper had a significant effect on plasma HDL cholesterol fraction only at the end experiment.At the end of the experiment while added boron had a significant adverse effect on performance and eggshell quality parameters, added copper had a significant positive effect on the same parameters.At the end of experiment, yolk lipid companents were increased by addition of boron to the ration, however, yolk lipid comanents was decreased by addition of copper to the ration. Plasma lipid companents were also decreased by addition of copper and boron to the ration.While, added boron significantly increased plasma boron and copper values at 56. and 112. days of the experiments, but had a significant decreasing effect on plasma calcium value at 56. days of the experiment and plasma calcium, magnesium, and zinc values at the 112. days of experiment. While, the effect of addition of copper to the ration on plasma mineral composition was insignificant at 56. days of the experiment, however, had a significant increasing effect on plasma boron, copper and magnesium levels at the end of the experiment, but this effect was not consistency.Addition boron to the ration had been increased tibia boron, copper and zinc values significantly, at the same time while adding copper to the ration had caused significant increasing effect on tibia boron, copper, and magnesium values, had a significant decreasing effect on tibia zinc values.While bone wall thickness, shear force, fracture energy and shear stress were affected significantly by addition of boron to the raiton, but addition of copper to the ration had significant effect only on fracture energy value of bone.