HIV ile yaşayan bireylerde sağlık anksiyetesinin yaşam kalitesi ve psikososyal işlevsellikle ilişkisi
Health anxiety in people living with hiv and its relationship to quality of life and psychosocial functioning
Yazar: NAZIM YILDIZ
Danışman: PROF. DR. NEŞE KOCABAŞOĞLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; HIV = HIV ; Psikososyal etkiler = Psychosocial effects ; Psikososyal uyum = Psychosocial harmony ; T lenfositleri = T lymphocytes ; Virüs hastalıkları = Virus diseases

Özet:
Amaç: HIV, immün işlevlerde azalma ile ilişkilendirilen ve kronik seyir gösteren bir viral ajandır. HIV'le yaşayan bireyler sıklıkla vücutlarındaki değişiklikleri habis ya da selim ayrımı yapmaksızın HIV'e atfedebilmektedirler. Sağlık anksiyetesinin bu bireylerde yüksek olabileceği düşünülmektedir. Çalışmamızda bu bireylerde sağlık anksiyetesi seviyelerini belirlemeyi ve bunun yaşam kalitesi ve psikososyal işlevsellikle ilişkisini belirlemeyi amaçlamaktayız.

Yöntem: HIV'le yaşayan bireylerle ve kontrol grubu olarak Tip-I DM ve sağlıklı bireylerle görüşüldü. CD4+ T lenfosit ve HbA1C değerleri öğrenildi. Sosyodemografik veri formu, Genel Sağlık Anketi, Sağlık Anksiyetesi Envanteri, Sosyal Uyum Kendini Değerlendirme Ölçeği, SF-36 Yaşam Kalitesi Formu, Beck Depresyon ve Beck Anksiyete Ölçeği uygulandı. İstatistiki çalışmalarla skorlar gruplar arasında karşılaştırıldı ve korelasyon incelemeleri yapıldı.

Bulgular: Analizler sağlık anksiyetesi düzeylerinin HIV grubunda kontrol gruplarına göre yüksek olduğunu gösterdi. SUKDÖ skorları Tip-I DM grubu ile anlamlı farklılık sergilemezken BDÖ, BAÖ, GSA skorları HIV grubunda diğer iki gruba göre anlamlı şekilde daha kötü izlendi. Yaşam kalitesi açısından sağlıklı kontrollerle HIV grubu arasında anlamlı fark görüldü. Sağlık anksiyetesinin her 3 grupta neredeyse tüm psikometrik ölçümlerle ve yaşam kalitesinin altölçekleriyle korele olduğu belirlendi.

Sonuç: Sağlık anksiyetesi hemen her bireyde varolan bir klinik antite olarak düşünülebilir. HIV ile yaşamanın bunu belirgin arttırdığını, sağlık anksiyetesi yüksek bireylerde ise psikososyal işlevselliğin ve yaşam kalitesinin bozulduğunu gözlemledik. Psikiyatri uzmanlarının ve enfeksiyon hastalıkları uzmanlarının bu sorunla ilgilenmesi HIV'le yaşayan bireylerin birden çok alanda daha iyi seyretmesini sağlayabilir.

Anahtar sözcükler: Sağlık anksiyetesi, HIV, yaşam kalitesi, psikososyal işlevsellik, CD4+ T lenfosit

Abstract:
Objective: HIV is a chronic viral agent associated with a decrease in the immunological function. People living with HIV (PLWH) are often inclined to attribute their bodily sensations to HIV without considering those as malign or benign. Thus, it's thought that health anxiety may be high in these individuals. We aim to determine the levels of health anxiety in PLWH and its relation with quality of life and psychosocial functioning.

Method: PLWH and as controls Type-I DM patients and healthy individuals were included. CD4+T lymphocytes counts and HbA1C values were obtained. Sociodemographic data form, General Health Questionnaire, Health Anxiety Inventory, Social Adaptation Self Evaluation Scale, SF-36 QoL Form, Beck Depression and Beck Anxiety Scale were applied to subjects. Scores and correlations were compared among the groups.

Results: Health anxiety levels in HIV group were higher than control groups. SASS scores were not different than in Type-I DM group's scores, whereas the BDI, BAI, and GHQ scores were significantly worse in the HIV group than in the other groups. There was a significant difference in the QoL between healthy controls and HIV group. Health anxiety correlated with almost all psychometric measures and all subscales of QoL.

Conclusion: Health anxiety can be considered as clinical entity that exists in every individual. PLWH have significantly higher levels of it. Psychosocial functioning and QoL are impaired in people with high health anxiety levels. With more attention paid by psychiatrists and infectious disease specialists in health anxiety, PLWH can have better QoL or psychosocial functioning.

Keywords: Health anxiety, HIV, quality of life, psychosocial functioning, CD4+ T
lymphocyte.