Okul müdürlerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri ve göreceli yoksunlukları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between the leadership styles of school principals and their organizational silence and relative labor
Yazar: OLCAY ALTINLI
Danışman: PROF. DR. YUSUF İNANDI
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Göreli yoksunluk = Relative deprivation ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Müdürler = Directors ; Okul yöneticileri = School administrators ; Örgütsel sessizlik = Organizational silence ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilköğretim kurumlarında görev yapan okul müdürlerinin liderlik stillerinin öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri ile göreceli yoksunlukları arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Liderlikte etkileme gücünün pozitif mi negatif mi kullanıldığı çok önemlidir. Öğretmenlerin sessizleşmesi ve göreceli yoksunluk yaşaması örgütün performansını düşürerek verimliliğini azaltacaktır. Okul müdürlerinin gücü korku ve sindirme yönlüden ziyade destekleme ve gelişme yönelimli kullanması okulların başarısı için çok önemlidir. Araştırmada liderlik otokratik, demokratik ve dönüşümcü liderlik ile sınırlandırılmıştır. Örgütsel sessizlik okul ortamı, duygu, sessizlik kaynağı, yönetici ve izolasyon alt boyutları ile incelenmiş. Göreceli yoksunluk yönetimsel, kişisel ve gelişimsel yoksunluk alt boyutları üzerinden incelenmiştir. Araştırma, nicel bir çalışma olup ilişkisel tarama modeli uygulanmıştır. Araştırmanın evrenini Mersin ilindeki kamu ilkokul ve ortaokullarında 2019-2020 eğitim öğretim yılında görev yapan 28.081 öğretmen oluşturmaktadır. Evrenden oransız eleman örneklemi yoluyla 525 öğretmenin görüşleri toplanmıştır. Bu veriler T-testi, ANOVA, Korelasyon ve Regresyon analizlerine tabi tutulmuştur. Araştırmada liderlik, örgütsel sessizlik, göreceli yoksunluk kavramlarına yönelik öğretmen görüşlerinde; cinsiyet, okul türü ve mesleki kıdem değişkenine göre anlamlı farklar ortaya çıkmıştır. Araştırma sonucunda okul müdürlerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri ve göreceli yoksunlukları arasında anlamlı bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Aynı zamanda okul müdürlerinin liderlik stillerinin öğretmenlerin örgütsel sessizlikleri ile göreceli yoksunluklarını yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu çalışmada elde edilen bulgular diğer araştırmacıların çalışmalarında kaynak olarak kullanılabilecek ve eğitim örgütlerinin yöneticilerinin uygulamalarına da rehberlik edecektir.

Abstract:
The aim of this research is to reveal the relationship between the leadership styles of school principals working in primary education institutions and the organizational silence of teachers and their relative deprivation. In leadership, it is very important whether the power of influence is used positively or negatively. Teachers' silence and relative deprivation will reduce the performance of the organization and reduce its efficiency. It is very important for the success of schools that school principals use power in the direction of support and development rather than fear and intimidation. Leadership in the research is limited to autocratic, democratic and transformational leadership. Organizational silence was examined with the sub-dimensions of school environment, emotion, source of silence, administrator and isolation. Relative deprivation was examined over the sub-dimensions of managerial, personal and developmental deprivation. The research is a quantitative study and a relational survey model was applied. The population of the research consists of 28,081 teachers working in public primary and secondary schools in Mersin in the 2019-2020 academic year. Opinions of 525 teachers were collected through disproportionate sampling from the universe. These data were subjected to T-test, ANOVA, Correlation and Regression analysis. In the research, teachers' views on the concepts of leadership, organizational silence, and relative deprivation; There were significant differences according to gender, school type and professional seniority. As a result of the research, it was seen that there is a significant relationship between the leadership styles of school principals and the organizational silence and relative deprivation of teachers. At the same time, it was concluded that the leadership styles of school principals predicted teachers' organizational silence and relative deprivation. The findings obtained in this study can be used as a resource in the studies of other researchers and will guide the practices of the administrators of educational organizations.