Üçüz açık hipotezi ve Türkiye'deki mali politikalar üzerindeki etkilerinin analizi
Triplet deficit hypothesis and analysis of the effects of fiscal policy in Turkey
Yazar: ŞAHİN KARABULUT
Danışman: PROF. DR. ASUMAN ALTAY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Bütçe açıkları = Budget deficits ; Cari işlemler dengesi = Current account balance ; Maliye politikaları = Fiscal policies ; Tasarruf = Saving ; Vektör otoregresyon modeli = Vector autoregression model ; Yatırımlar = Investments ; Üçüz açıklar hipotezi = Triple deficits hypothesis

Özet:
Ülke ekonomilerinin tıkanma yaşamamaları için üzerinde en fazla durmaları gereken konu hiç şüphesiz ki makroekonomik dengenin sağlanmasıdır. Dış ekonomik dengenin iç ekonomik dengeye eşit olduğu durumda makroekonomik denge sağlanmakta ve iç ekonomik denge bütçe dengesi ile özel tasarruf-yatırım dengesi toplamından oluşurken dış ekonomik denge cari dengeden oluşmaktadır. Buradan hareketle, bütçe açığı ve özel tasarruf açığının toplamı kadar cari açık verilmesi beklenmekte ve bu üç kalemin aynı anda açık vermesi ve birbirinden etkilenmesi durumu "üçüz açık" olarak ifade edilmektedir. Görüldüğü üzere üçüz açık hipotezi, bütçe açığı ve cari açık ilişkisinden oluşan ikiz açık hipotezine özel tasarruf-yatırım açığının eklenmesiyle ortaya çıkmıştır. Son yıllarda ülke ekonomileri incelendiğinde bu üç denge unsurunun bazı ülkelerde birlikte hareket ettiği görülmüş ve bu konu teorik ve ampirik çalışmalarda incelenmeye başlanmıştır.
Üçüz açık bileşenleri ile Türkiye'de uygulanan mali politikaların etkileşiminin incelenmesi amacıyla Türkiye ekonomisi için üçüz açık hipotezinin test edildiği çalışmada ilk olarak üçüz açık hipotezini oluşturan bileşenler teorik olarak ele alınmış ve üçüz açık hipotezinin ortaya çıkışı açıklanmıştır. İkinci bölümde ise Türkiye ekonomisinin kuruluş yıllarından itibaren günümüze kadar uygulanan mali ve ekonomik politikalar ele alınmış ve üçüz açık bileşenlerindeki değişim incelenmiştir. Son bölümde, 1975-2016 yıllık verileri kullanılarak VAR yöntemiyle üçüz açık hipotezi Türkiye ekonomisi 
için test edilmiş ve uygulama sonucunda üçüz açık hipotezinin Türkiye ekonomisi için geçerli olmadığına ulaşılmıştır.

Abstract:
In order to avoid problems in the country's economy, macroeconomic equilibrium is the most important issue. When external economic equilibrium and domestic economic equilibrium are equal to each other, macroeconomic balance is ensured. The external economic equilibrium is composed of the current account balance and the internal economic equilibrium is combined with budget balance and private saving-investment balance. For this reason, the current account deficit is expected to be as much as the sum total of the budget deficit and the private saving deficit and the deficit at the same time of these three variables is expressed as "triple deficit". The triple open hypothesis emerged with the addition of a savings-investment deficit to the twin deficit hypothesis, which is a combination of budget deficit and current account deficit. When the economies of the country were examined in recent years, it was seen that these three equilibrium elements were affected by each other in some countries and this subject started to be examined in the theoretical and empirical studies.
In this study, for examining the interaction of fiscal policy in Turkey and triplet deficit components, triplet deficit hypothesis has been tested for Turkey's economy. Firstly, the components of the triplet deficit hypothesis have been investigated theoretically and the emergence of the triple open hypothesis has been explained. In the second part, financial and economic policies implemented in Turkey were examined financial and economic policies implemented in Turkey were examined since its foundation until today and the change in triplet deficit components have been examined. In the last chapter, triplet deficit hypothesis has been tested with VAR method for Turkey's economy with using 1975-2016 annual data. Empirical evidence results showed that the triplets deficit hypothesis is not valid for Turkey's economy.