Flue-cured tipi tütün (Nicatiana tabacum L.) çeşitlerinin Çukurova koşullarına uyum yetenekleri üzerine araştırma /
Yazar: DOĞAN SEVGİ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1993
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Tarla bitkileri = Field crops ; Tütün = Tobacco ; Çukurova bölgesi = Çukurova region

Özet:
65 ÖZET Bu çalışma ; G-İİ. Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü Araştırma Alanında 1991 yxlxn da tesadüf blokları, deneme desenine göre üç tekrar! amali, olarak kurulmuş ve yürütülmüştür.. Araştırmada Flue-cured tipi tütün çeşitlerinden Delgold, G80 ve (328 ''in Çukurova bölgesi toprak ve iklim koşullarına uyumu ile verimi ve verim unsurlara. araştırılmıştır. Denemede incelenen özellikler aşağıda özetlenmiştir. 1. Bitki Boyu : Denemede kullanılan tütün çeşitlerin bitki boyları 202.83 -167,50 cm arasında değişmiştir. En yüksek bitki boyu Delgold çeşitinde, en düşük bitki boyu ise G28 çeşidinde saptanmıştır. Bitki, boyu ile toplanı kuru yaprak verimi, yaprak uzunluğu ve yaprak genişliği arasında önemli ve olumlu bir ilişki saptanmıştır. 2. Bitki Başına Yaprak Sayısı : Bitki başına ortalama en yüksek yaprak sayışı Delgold (27.10 adet / bitki ) çeşidinde, en düşük yaprak sayısı ise (26.50 adet/bitki) G28 çeşidinde tesbit edilmiştir. Bitki başına yaprak sayısı ile çiçeklerime gün sayısı arasında önemli ve olumlu ilişki saptanmıştır. 3. Ellere Göre Yaprak Uzunluğu : Delgold çeşitinde en yüksek yaprak uzunluğu 63.73 cm ile 2. elden, en düşük yaprak uzunluğu 48"1B cm ile 6,. elden elde edilmiştir. G80 çetinde en yüksek yaprak uzunluğu G0" 91 cm ile 2. elden, en66 düşük yaprak uzunluğu 48.89 cm ile 6. elden elde edilmiştir. G28 çeşitinde ise, en yüksek yaprak uzunluğu 55. 6 3 cin ile 2. elden, en düşük yaprak uzunluğu ise 47.71 cm ile 6. elden elde edilmiştir. Yaprak uzunluğu ile toplam kuru yaprak verimi, bitki boyu, yaprak genişliği ve yaprak alanı, arasında önemli ve olumlu ilişki saptanmıştır. 4. Ellere Göre Yaprak Genişliği : Delgold çeşitinde en yüksek yaprak genişliği 32.01 cm ile 2. elden, en düşük yaprak genişliği 21. 69 cm ile 6. elden elde edilmiştir. G80 çetinde en yüksek yaprak genişliği 29.99 cin ile 2. elden, en düşük yaprak genişliği 21.32 cm ile 6. elden elde? edilmiştir. G28 çeşitinde ise, en yüksek yaprak genişliği 28.83 cm ile 2. elden, en düşük yaprak genişliği 22.10 cm ile 6. elden elde edilmiştir. Yaprak genişliği ile bitki boyu, toplam kuru, yaprak alanı, ve yaprak uzunluğu arasında önemli ve olumlu korelasyan bulunmuştur. 5. Ellere Göre Yaprak Alanı : Delgold çeşitlinde en yüksek yaprak alanı 1162.61 crn2 ile 2. elden, en düşük yaprak alanı 595.66 crn8 ile 6. elden elde? saptanmıştır. G80 çetinde en yüksek yarn-eık alanı 1150.63 cm8 ile 2.. elde, en düşük yaprak alanı 570.67 crn8 ile 6. elden elde saptanmıştır. G28 çeşitinde ise, en yüksek yaprak alanı 1010.05 crn2 ile 2. elde, en düşük yaprak alanı 650.50 crn8 ile 6. elden saptanmıştır. Yaprak cilanı ile bitki boyu, yaprak uzunluğu, yaprak genişliği yaprak genişliği ve toplam kuru yaprak verimi arasında önemli ve olumlu İlişki saptanmıştır. 6. îlk Çiçeklenme Zamanı : İlk çiçeklerime zamanı yönünden Delgold (59.00 gün) en uzun sürede çiçeklenirken, G28 (58.33 gün) çeşidi en kısa sürede çiçeklenıniştir. İlk67 çiçeklerime zamanı, ile bitki başına yaprak sayısı arasında önemli ve olumlu korelasyon bulunmuştur. 7. Vejetasyon Süresi : En uzun Vejetasyon süresi bakımından GÖO (121.67 gün) çeşidi olurken, en kısa vejetasyon süresi Delgold (120.33 gün) çeşidinde saptanmıştır. 8. Ellere Göre Yaş Yaprak Verimi : Delgold çeşit in de en yüksek yaş yaprak verimi 680.. 83 kg/ da ile 2. elde, en düşük yaş yaprak verimi ise "1.18.. 77 kg/da ile 6. elde saptanmıştır.. G80 çeşitinde en yüksek yaş yaprak verimi 670. G 7 kg/da ile 2. elde, en düşük yaş yaprak verimi ise 117.50 kg/ d a ile 6. elde saptanmıştır. G28 çeşitinde en yüksek yaş yaprak verimi 580.. 83 kg/da ile 2. elde, en düşük yaş yaprak verimi ise 174.17 kg/da ile 6. elde saptanmıştır. Yaş yaprak verimi ile bitki boyu, yaprak uzunluğu, yaprak genişliği, yaprak alanı, toplam yaş ve toplam kuru yaprak verimi arasında önemli ve olumlu korelasyon saptanmıştır. 9. Toplam Yaş Yaprak Verimi : Toplam yaş yaprak verimi en yüksek Delgold (2831.67 kg/da) çeşitinden elde edilirken en düşük toplam yaş yaprak verimi G28 (2617.33 k g / d a ) çeşisinden elde edilmiştir.Toplam yaş yaprak verimi ile yaprak uzunluğu, yaprak genişliği, bitki boyu ve toplam kuru yaprak verimi arasında önemli ve olumlu ilişki saptanmıştır. 10. Ellere Göre Kuru Yaprak Verimi : Delgold çeşitinde en yüksek kuru yaprak verimi 102.12 kg/da ile 2. elde, en düşük kuru yaprak verimi, ise 18.00 kg/da ile 6*.. elde saptanmıştır. G80 çeşitinde en yüksek kuru yaprak68 verimi 100.58 kg/da ile 2. elde, en düşük kuru yaprak verimi ise 17.62 kg/da ile 6. elde saptanmıştır. G28 çeşitinde en yüksek kuru yaprak verimi 87.12 kg/da ile 2. elde, en düşük kuru yaprak verimi ise 24.75 kg/da ile 8. elde saptanmıştır. Kuru yaprak verimi ile bitki boyu, yaprak uzunluğu, yaprak genişliği, yaprak alanı, toplam yaş ve toplam kuru yaprak verimi arasında önemli ve olumlu korelasyon saptanmıştır. 11. Toplam Kuru Yaprak verimi : Çeşitlerin toplam kuru yaprak verimleri 424.75 kg/ da ile 392.60 kg/ da çırasında değişmiştir. En yüksek verim Delgold çeşidinde, en düşük verim ise G28 çeşidinde saptanmıştır. Toplam kuru yaprak verimi ile yaprak uzunluğu, yaprak genişliği, bitki boyu ve? toplam yaş yaprak verimi arasında önemli ve olumlu ilişki bulunmuştur. 12. Toplam Azot Oranı : Azot oranı en yüksek G80 (%2.47) çeşidinde, en düşük Delgold (%2" 02) çeşidinde saptanmıştır.Azot oranı ile protein oranı arasında önemli ve olumlu ilişki bulunmuştur. 13. Toplam Protein Oranı : Çeşitlerin protein oranları %15.44 %12.82 arasında değişmiştir.. En yüksek protein oranı G80 çeşidinde saptanırken, en düşük protein ora n ı D e 1 g o 1 d ç e ş i d inde bu 1 u n muştur. 14. Kül Oranı : En yüksek kül oranı G28 (% 19.00) çeşidinde, en düşük kül oranı ise Delgold (% 16.83) çeşidinde bulunmuştur. Kül oranı ile bitki boyu arasında önemli ve olumsuz korelasyon saptanmıştır. 15. Petrol Eteri Ekstraktı : Petrol eteri ekstratı yönünden çeşitlere ait ortalamalar % 9. 00--ÎK8. 67 arasında değişim göstermiştir. En yüksek petrol eteri ekstraktı Delgold çeşitinde, en düşük G80 çeşitinde saptanmıştır.

Abstract:
69 SUMMARY This study was conducted in the experimental Area of the Department of Field crops in the 1991 growing season in accordance with the randomized plot test design. Below is the summary of the characteristics that are examined in the study: Plant length : The plant length of the tobacco varieties in the examination varied between 202.83-167.50 cm. The highest plant length was obtained from Delgold, and the lowest from G28 " There was positive correlation between plant length, leaf length, leaf width, total fresh leaf yield and total dry leaf yield; and a negative correlation existed between the 6 th harvest fresh and dry yield. Number of leaf per plant : The highest average number of leaf was obtained from Delgold variety (27.10 leaf /plant) and tlie lowest from G28 variety (26.50 leaf /plant). A positive correlation was observed between the number of leaf per plant and yield. Leaf Length : According to cutting hands leaf 1'iength of Delgold cultivar varied between 63.73 cm at 2. hand and 48.19 cm at 6. hand. In G80 the lowest and, 60.91 cm at 2. hand. Were found respectively. In adition in G28 Cultivar leaf lenght also varied between 55.63 orn 2. hand and 47.. 71 6.. hand on the other hand. It was found that T h e r e was s i g n i f i c i a n b c o r r a 1 a t i o n b e t w e n lea f 1 e n g h t an d dry leaf yield, plant height leaf width, leaf area. Leaf width: The highest wolves obtained from Delgold, G80 and G28 cultivars were ranged as 32.01 cm 29.99 cm 28.83 cm at 2. cutting hands. The lowest valves belong in to70 Delgold, G80 and G28 also were found as 21.69 cm, 21.32, 22.10 at 2.. eulting hands respectively. Leaf width showed signifieiant correlation with plant length total dry leaf weight, leaf area and leaf length positively Leaf area : The highest valves 1162.61 cm8 xn Delgold 1150.63 cm» in Cn 80, 1010.85cm" nin Cn 28 at 2. hands the lowest leaf area Delgold, G80, and. G28 595, 66cm", 650, 50crn a at 6. hands were determined respectivelly singnif iciantly and positive correlations betweeen leaf area and plant length, leaf length leat width total dry leaf- yield. First flowering date : Delgold variety flowered the last (59.00 days) and G28 the first (58.33 days). There was a positive correlation between the first flowering date and maturing date. Maturing date : G80 was observed to have the longest time to mature (121.67 days) and Delgold variety the the shortest ( 120. 33 days ). Fresh leaf yield according to harvest date : In all eultivars the lowest values at 6. hands and the highest values at 2. hands ware obtained These values also varied between 680.83 118..77 kg/da in Delgold, 670.67 117.50 kg/da in 680.83/165.00 kg/da in G28. respectively. Also sipnif iciant an positive correlations between fresh leaf yield and leaf length, leaf wilth, leaf area.. Total fresh leaf yield : The highest fresh leaf yield was obtained from Delgold variety (2831.67 kg/da) and the lowest from G28 (2617.33 kg/da). There was a positive correlation between total fresh leaf yield and leaf length, leaf width, plant length, and total dry leaf yield.71 Leaf yield according to the harvesting date : The leaf yield according to the harvesting date changed between 102.12 - 13.50 kg/da. The highest yield was obtained from Delgold variety in the 2nd harvest and the lowest from the same variety in the 6th harvest. A positive correlation was observed between the 2nd harvest dry leaf yield, total fresh leaf yield, total dry leaf yield, the 2nd harvest fresh leaf yield and plant length.. However, there was a negative correlation between the 6th fresh and dry leaf yield. Dry leaf yield : All caltioass showedd the lighest values, 102. e 12 kg/da (in Delgold), 100.58 kg/da (in G80), 8?. 12 kg/ da (in G28) at 2. hands However the lowest volues 18.00 kg/da in Delgold 17.62 kg/ da in G80, 27,75 kg/da in G28 cultivars were deter mined at 6. cutting hands. leaf yield according to the harvesting date changed between Also dry leaf yield showed significiant and positive correlation with leaf length, leaf width, leaf area, fresh leaf yield. Amaunt of nitrogen : The highest arnaunt of nitrogen was found in G80 variety (2.47 %) and the lowest in Delgold ariety (2.02 %).. A positive correlation existed between the arnaunt of nitrogen and protein.. A negative correlation was observed between th 5th harvest fresh and dry leaf yield " Amaunt of protein : The amount of protein changed between 15.44 % 12,62 % The highest amount was obtained from G80 variety and the lowest From Delgold variety. A positive correlation was observed between the amount of nitrogen and protein; there was a negative correlation between the 5th harvest dry leaf yield and fresh leaf yield.72 Amount of ash: The highest amount of ash was found in G28 (19.00 %) and the lowest in Del gold variety (16.83 %). A negative correlation was observed between the amount of ash and plant length., leaf length, leaf width. Extract of petroleum ether : The average amount of the extract of petroleum ether changed between 9.00-6.67 %. The highest amount was obtained from Delgold variety and the lowest from G80 variety.