Hemodiyaliz hastalarında manevi iyi oluş ile anksiyete ve depresyon arasındaki ilişki
The relantionship between spiritual well-being and anxiety and depression in hemodialysis patients
Yazar: YUSUF DURMUŞ
Danışman: PROF. DR. AYŞE OKANLI
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Diyaliz hastaları = Dialysis patients ; Manevi iyi oluş = Spritual well-being ; Maneviyat = Spirituality ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; İyilik hali = Well-being

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı, hemodiyaliz tedavisi alan hastaların manevi iyi oluş, ank-siyete ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir.

Materyal ve Metot: Araştırma tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapıldı. Araştırma 26 Eylül -  16 Aralık 2020 tarihleri arasında Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesinde yürütüldü. Araştırmanın örneklemini belir-tilen tarihler arasında araştırmaya alınma kriterlerine uyan ve çalışmaya katılmayı kabul eden hemodiyaliz tedavisi alan 83 hasta oluşturdu. Veriler, bilgi formu, Manevi İyi Oluş Ölçeği (FACIT-SP), Beck Anksiyete ve Depresyon Ölçeği kullanılarak toplandı. Verilerin kodlanması ve değerlendirilmesi bilgisayar ortamında SPSS 24 paket programında yapıldı.Verilerin değerlendirilmesinde; sayı, ortalama, yüzdelik dağılımlar, bağımsız gru-plarda t testi, One Way Anova Varyans ve Pearson Korelasyon analizleri kullanıldı.

Bulgular: Katılımcıların manevi iyi oluş ölçeği ölçeği alt boyutlarından anlamda 7.73±2.38, barışta 7.42±2.74, inançta 8.86±3.84 ve toplam puan ortalamasının 24.02±8.22 olduğu belirlendi.Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların anksiyetede 17.12±11.96, depresyonda 15.60±11.44 toplam puan ortalamasının olduğu saptandı.  Bireylerin anlam, barış, inanç, manevi iyi oluş ve anksiyete düzeylerinin orta düzeyde, depresyon seviyelerinin ise hafif düzeyde olduğu belirlendi.  
Sonuç: Hemodiyaliz tedavisi alan hastaların maneviyat boyutlarında yer alan anlam, barış, inanç ve manevi iyi oluş düzeyleri ile anksiyete ve depresyon arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki bulundu. Bireylerin maneviyatları arttıkça anksiyete ve depresyon dü-zeylerinin azaldığı görüldü.

Anahtar kelimeler: Anksiyete, Depresyon, Hemodiyaliz, Maneviyat

Abstract:
Objective: The aim of this study is to determine the relationship between spiritual well-being and anxiety and depression in patients receiving hemodialysis treatment.
Material and Method: Cross-sectional and correlational designs have been used in this study.The research was conducted in Gaziantep University Şahinbey Research and Application Hospital Hemodialysis Unit between 26 September -16 December 2020. 
The sample of the study consists of 83 patients who received hemodialysis treatment who complied with the inclusion criteria and agreed to participate in the study between the stated dates. Data were collected using the information form, the Spiritual Well-being Scale (FACIT-SP) and the Beck Anxiety and Depression Scale.The Coding and evaluation of the data was done in computer environment using the SPSS 24 package program. In evaluating the data; number, average, percentage distributions, in independent groups; t test, One Way Anova Vari-ance and Pearson Correlation analyzes were used.

Results: It was determined spiritual well-being scale sub-dimensions of the participants were 7.73 ± 2.38 in meaning, 7.42 ± 2.74 in peace, 8.86 ± 3.84 in belief and 24.02 ± 8.22 in total score average. It was found that the patients who received hemodialysis treatment had a total score average of 17.12 ± 11.96 in anxiety and 15.60 ± 11.44 in depression. 
It was determined that individuals' levels of meaning, peace, belief, spiritual well-being and anxiety were moderate, and their depression levels were mild.
Conclusion: A significant negative correlation was found between anxiety and depression and the levels of meaning, belief and spiritual well-being in the treatment dimensions of the patients who received hemodialysis treatment. It was observed that as the spirituality of the individuals increased, their anxiety and depression levels decreased.

Keywords: Anxiety, Depression, Hemodialysis, Spirituality