Öğretmen-öğrenci ilişkisinin ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri öz-yeterliği ve fen bilimleri kaygısı üzerindeki rolünün incelenmesi
Exploring the role of the teacher-student relationship on secondary school students' science self-efficacy and science anxiety
Yazar: ABDULBARİ BATUR
Danışman: PROF. DR. NAMUDAR İZZET KURBANOĞLU
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada; öğretmen-öğrenci ilişkisinin ortaokul öğrencilerinin fen bilimleri öz-yeterliği ve fen bilimleri kaygısı üzerindeki rolü ve bu rolün öğrencilerin cinsiyetlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı araştırılmıştır. 
Çalışmanın evreni, İstanbul ilinde öğrenim gören ortaokul öğrencilerden, örneklemi ise İstanbul ili, Küçükçekmece ilçesinde bulunan üç farklı devlet ortaokulunda öğrenim gören 641(431erkek, %67 ve 210 kız, %33) öğrenciden oluşmaktadır.  
Çalışma, 2023-2024 eğitim-öğretim yılının birinci döneminde gerçekleştirilmiş ve öğrencilere veri toplama araçları olarak, "Öğretmen-öğrenci ilişkisi", "Fen Bilimleri Öz-yeterliği" ve "Fen Bilimleri Kaygı" ölçekleri uygulanmıştır. Çalışmanın verileri, nicel araştırma kapsamında ilişkisel tarama modeli kullanılarak toplanmış ve SPSS paket programları ile analiz edilmiştir. 
Araştırma verilerinin betimsel analiz sonucuna göre öğretmen ve öğrenci arasındaki ilişki ve fen bilimleri öz-yeterliği puan ortalamaları, toplam puan ortalamalarından daha yüksek, fen bilimleri kaygı puan ortalaması ise toplam puan ortalamasından daha düşük olduğu görülmüştür. Ayrıca yapılan regresyon analiz sonucu, öğretmen ve öğrenci ilişkisinin, ortaokul öğrencilerinin fen bilimlerine yönelik öz-yeterliklerinin ve kaygılarının anlamlı yordayıcısı olduğunu göstermiştir. Araştırma verilerinin t-testi analiz sonucu, öğrencilerin cinsiyetleri ile öğretmen-öğrenci ilişkisi ve fen bilimleri öz-yeterliği arasında anlamlı fark oluşturduğu, bu farkın kız öğrencilerin lehine olduğu görülmüştür. Ancak, öğrencilerin fen bilimlerine yönelik kaygılarının cinsiyete göre anlamlı bir fark oluşturmadığı görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Fen bilimleri kaygı, Fen bilimleri öz-yeterlik, Ortaokul öğrencileri, Öğretmen-öğrenci ilişkisi.

Abstract:
In this study; the role of the teacher-student relationship on the science self-efficacy and science anxiety of secondary school students and whether this role differs according to the gender of the students were investigated.
The population of the study consists of secondary school students studying in Istanbul, and the sample consists of 641 (431 boys, 67% and 210 girls, 33%) students studying in three different public secondary schools in the Küçükçekmece district of Istanbul.
The study was carried out in the first semester of the 2023-2024 academic year, and "Teacher-student relationship", "Science Self-efficacy" and "Science Anxiety" scales were applied to the students as data collection tools. The data of the study were collected using the relational research design within the scope of quantitative research and analyzed with SPSS package programs.
According to the descriptive analysis results of the research data, teacher-student relationship and science self-efficacy mean scores were higher than the total score mean, while the science anxiety means score was lower than the total score mean. Additionally, the regression analysis result showed that the teacher-student relationship was a significant predictor of secondary school students' science self-efficacy and science anxiety. The t-test analysis result of the research data showed that there was a significant difference between the gender of the students and the teacher-student relationship and science self-efficacy, and this difference was in favor of female students. However, it was observed that students' science anxiety did not make a significant difference according to gender.
Keywords: Science anxiety, Science self-efficacy, Secondary school students, Teacher-student relationship.