Stratejik yönetim muhasebesi ve firma performansı arasındaki ilişki: Borsa İstanbul üzerine bir araştırma
The relationship between strategic management accounting and company performance: A research on Borsa Istanbul
Yazar: MURAT DEDEOĞLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET AYGÜN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Firma performansı = Firm performance ; Muhasebe = Accounting ; Stratejik yönetim = Strategic management ; Yönetim muhasebesi = Management accounting

Özet:
Günümüz ticaret dünyasında, türleri ne olursa olsun tüm işletmelerin ayakta kalması, başarıya ulaşması ve mevcut pazar payını arttırmak gibi amaçlara ulaşma isteği firmaları durmadan yeni çabalar içeresinde olmaya mecbur etmektedir. Söz konusu amaçlara ulaşmanın zorlukları da dikkate alınırsa işletmeler artık dış çevreyi de dikkate alıp, rekabet avantajını elde etmek için stratejik davranmak zorundadırlar. Küresel rekabetin ve teknolojideki değişimin çok hızlı şekilde artması ve üretim sistemindeki gelişmeler de dikkate alındığında, özellikle de yönetimin planlama ve kontrol gereksinimi yönetim muhasebesinin yetersizliğine sebebiyet vermiştir. Dinamik ve sürekli bilgi akışı gerektiren durumlardan dolayı yönetim muhasebesi yerine stratejik yönetim muhasebesine ihtiyaç duyulmuştur. Firmalara sektörlerinde rekabet avantajı sağlamakla birlikte piyasa değerini de en üst seviyeye çıkarma yolunda alınacak stratejik kararlar için kılavuz olan çok önemli bir kavram olan stratejik yönetim muhasebesinin dünyada ve ülkemizde bilinen ve uygulanan çok sayıda yöntemleri bulunmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı stratejik yönetim muhasebesi araçlarının firma performansı üzerindeki etkisini incelemektir. Bu amacı gerçekleştirmek üzere Borsa İstanbul'a kayıtlı farklı sektörlerde yer alan firmalar üzerine bir anket çalışması yapılmıştır. Çalışmada elde edilen önemli sonuçlardan biri, analiz kapsamında incelenen firmaların önemli bir kısmının stratejik yönetim muhasebesi araçlarına ilişkin bilgi sahibi olduklarıdır. Yapılan analizler sonucunda stratejik yönetim muhasebesi araçları kullanımının firma performansı üzerinde etkili olduğuna dair sınırlı kanıtlara ulaşılmıştır.

Abstract:
In today's business world, the desire to achieve goals such as the survival of all businesses, their success and increasing their current market share, regardless of their type, compels companies to constantly make new efforts. Considering the difficulties of achieving these goals, businesses now have to take into account the external environment and act strategically to gain competitive advantage. Considering the rapid increase in global competition and the change in technology and the developments in the production system, especially the need for planning and control of the management has caused the inadequacy of management accounting. Due to situations that require dynamic and continuous information flow, strategic management accounting was needed instead of management accounting. There are many known and applied methods of strategic management accounting, which is a very important concept that guides strategic decisions to be taken in order to maximize the market value as well as providing companies with a competitive advantage in their sectors. The main purpose of this study is to examine the effect of strategic management accounting tools on firm performance. In order to achieve this aim, a survey study was conducted on companies in different sectors registered in Borsa Istanbul. One of the important results obtained in the study is that a significant part of the companies examined within the scope of the analysis have knowledge about strategic management accounting tools. As a result of the analyzes made, limited evidence has been reached that the use of strategic management accounting tools is effective on firm performance.