Kerevitlerin (Pontastacus leptodactylus Esch, 1823) yaşama payı protein ve enerji gereksinimlerinin faktöriyel yaklaşımla belirlenmesi
Estimation of maintenance requirements for protein and energy of narrow clawed crayfish (Pontastacus leptodactylus Esch, 1823) using a factorial approach
Yazar: FIRAT ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN SEVGİLİ
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Enerji = Energy ; Kerevit = Crayfish

Özet:
Tüm dünyada yeni türlerin yetiştiricilik yoluyla üretimine yönelik artan bir ilgi vardır. Bu türlerden birisi de dar kıskaçlı kerevittir (Pontastacus leptodactylus). Kerevitin kontrollü şartlarda yetiştirilebilmesi için, temel besin maddelerinin gereksinim düzeylerinin tahmin edilerek, türe özgü yem formülasyonları geliştirmek önemli bir önceliktir. Bu öncelik için en kısa yol faktöriyel yaklaşımdır. Bu tez araştırmasında kullanılan faktöriyel yaklaşımda kerevitin yaşama payı protein ve enerji gereksinimleri ile protein ve enerjinin kullanım etkinlikleri tespit edilmiştir. Bireysel bölmelerde tutulan başlangıç ağırlığı 0.70±0.02 g olan kerevitler dört farklı yemleme düzeyi (açlık, düşük, orta ve yüksek yemleme) ile 29 gün boyunca yemlenmişlerdir. Deneme sonunda kerevitin yaşama payı protein ve enerji gereksinimi sırasıyla 1.67 mg/kg vücut ağırlığı0.7/gün ve 44.77 kJ/kg vücut ağırlığı0.8/gün olarak tespit edilmiştir. Protein ve enerjinin kullanım etkinliği sırasıyla 0.413 ve 0.279 olarak tahmin edilmiştir. Araştırma sürecinde beslenen kerevitlerden ve literatürden toplanan verilere dayanarak kerevitin büyüme potansiyeli; Büyüme (mg/gün) = 25.006 x0,7512; (R² = 0.8998) olarak tahmin edilmiştir. Farklı boylarda kerevitin tüm vücut besin madde kompozisyonu (nem, protein, lipit, kül ve enerji) büyüklük ile ilişkili bulunmadığından, besin madde gereksinimlerinin tahmininde ortalama veriler kullanılmıştır. Toplanan veriler ışığında 50 g büyüklüğe kadar kerevitin protein ve enerji gereksinimleri ile protein/enerji (g/MJ) oranları hesaplanmıştır. Protein/enerji gereksinimlerinin değiştiği kritik ağırlıklar 4 ve 20 g olarak tahmin edilmiştir. Kerevitlerin yem spesifikasyonları, 4 g ağırlığa kadar 20 MJ enerji ve %57 protein, 20 g'a kadar 19 MJ enerji ve %50 protein, 20-50 g arasında 18 MJ enerji ve %45 protein olarak önerilmiştir. Bu veriler, kerevite özgü yemlerin formülasyonunu sağlayarak yetiştiriciliğinin geliştirilmesinde önemli bir eksikliği giderecektir.

Abstract:
There is an increasing global interest in aquaculture for producing new species, including the narrow-clawed crayfish (Pontastacus leptodactylus). Developing species-specific feed formulations is crucial for cultivating crayfish under controlled conditions. The factorial approach method was employed in this study to determine maintenance protein and energy requirements, as well as protein and energy utilization efficiency. Crayfish with an initial weight of 0.70±0.02 g were individually housed and fed for 29 days at four feeding levels (starvation, low, medium, and high). Maintenance protein and energy requirements were determined as 1.67 mg/kg body weight0.7/day and 44.77 kJ/kg body weight0.8/day, respectively. Protein and energy utilization efficiency were estimated at 0.413 and 0.279, respectively. Growth potential was estimated using growth data collected from individual chambers and literature, yielding growth (mg/day) = 25.006x0.7512; (R² = 0.8998). As body nutrient composition was not size-dependent, average data were used to estimate nutrient requirements. Protein and energy requirements, along with protein/energy (g/MJ) ratios, were calculated for crayfish up to 50 g. Critical weights where protein/energy requirements change were estimated at 4 and 20 g. Based on requirements, feed specifications are recommended: 20 MJ/kg energy and 57% protein for crayfish up to 4 g, 19 MJ/kg energy and 50% protein up to 20 g, and 18 MJ/kg energy and 45% protein for crayfish between 20 and 50 g. These findings bridge a crucial gap in crayfish cultivation by providing species-specific feed formulations.