Hemşirelerin yenidoğandaki topuk kanı alımına bağlı gelişen ağrının yönetiminde kullanılan nonfarmakolojik yöntemlere ilişkin bilgi ve uygulamaları /
Yazar: İREM NUR AYGÜL
Danışman: DOÇ. DR. İLKNUR GÖL
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Ağrının azaltılması veya giderilmesi hemşirelik bakımının en önemli
amaçlarından biridir. Özellikle birinci basamak sağlık kuruluşlarında, yenidoğan
bölümlerinde ve doğum ünitelerinde çalışan hemşireler topuk kanı alımına bağlı
oluşan ağrıyı yönetmede aktif rol oynamaktadırlar. Bu tez çalışmasında; hemşirelerin
yenidoğandaki topuk kanı alımına bağlı gelişen ağrının yönetiminde kullanılan
nonfarmakolojik yöntemlere ilişkin bilgi ve uygulamalarını belirlemek
amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini; 01.06.2022-01.09.2022 tarihleri arasında
Ankara'daki devlet üniversitesi hastanelerinin yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde
görev yapan 100 hemşire oluşturmuştur. Araştırmada örneklem seçimine
gidilmeyerek tüm evrene ulaşılmıştır. Verilerin toplanmasında; araştırmacı tarafından
ilgili literatür doğrultusunda hazırlanan 30 soru içeren bir anket formu kullanılmıştır.
Araştırmada elde edilen veriler SPSS for Windows 25.0 programı kullanılarak analiz
edilmiştir. Araştırma bulgularında hemşirelerin %40'ı topuk kanı alımı sırasında
hissedilen ağrının yönetimine ilişkin eğitim aldığını ve bu hemşirelerin %85,4'ü
eğitimden edindiği bilgileri klinik alanda uygulamadığını ifade etmiştir.
Katılımcıların %96'sı yenidoğanların topuk kanı alımı sırasında hissettikleri ağrının
yönetilmesini gerekli bulduğunu, %60'ı topuk kanı alımı sırasında hissedilen ağrının
yönetiminde kendini yeterli gördüğünü, %22'si çalıştığı birimde topuk kanı alımı
sırasında bebeğin hissettiği ağrıyı azaltmak için rutinde uygulanan yöntemlerin
olduğunu belirtmiştir. Katılımcıların %71'nin topuk kanı alınan bebeğin ağrısını
azaltmak için kullanılan non-farmakolojik yöntemler hakkında bilgi sahibi olduğu
belirlenmiştir. Sonuç olarak araştırmaya katılan hemşirelerin yarısından fazlası topuk
kanı alımı sırasında hissedilen ağrının yönetimine ilişkin eğitim almamış olmakla
birlikte nonfarmakolojik yöntemlere ilişkin bilgilerinin iyi olduğu görülmüştür. Buna
rağmen spesifik olarak topuk kanı alımına bağlı gelişen ağrı ile ilgili
nonfarmakolojik yöntem uygulama oranının düşük olduğu görülmüştür. Bu
doğrultuda, sağlık kurumlarında ağrı kontrolü protokollerinin oluşturularak
uygulamaya konulması önerilebilir.

Abstract:
Reducing or relieving pain is one of the most important goals of nursing care.
Especially nurses working in primary health care institutions, neonatal departments
and maternity units play an active role in managing the pain caused by heel blood
sampling. In this thesis study; The aim of this study was to determine the knowledge
and practices of nurses about non-pharmacological methods used in the management
of pain caused by heel blood collection in newborns. The universe of the research; It
consisted of 100 nurses working in the neonatal intensive care units of state
university hospitals in Ankara between 01.06.2022 and 01.09.2022. In the study, the
whole universe was reached by not choosing a sample. In the collection of data; A
questionnaire containing 30 questions prepared by the researcher in line with the
relevant literature was used. The data obtained in the research were analyzed using
the SPSS for Windows 25.0 program. In the research findings, 40% of the nurses
stated that they received training on the management of the pain felt during heel
blood sampling, and 85.4% of these nurses did not apply the knowledge they gained
from the training in the clinical field. 96% of the participants found it necessary to
manage the pain felt by newborns during heel blood sampling, 60% considered
themselves competent in the management of the pain felt during heel blood
collection, 22% stated that there are routine methods applied to reduce the pain felt
by the baby during heel blood collection in the unit where they work. It was
determined that 71% of the participants had knowledge about the non-
pharmacological methods used to reduce the pain of the baby whose heel blood was
taken.. As a result, although more than half of the nurses participating in the study
did not receive training on the management of pain felt during heel blood sampling,
it was observed that their knowledge about non-pharmacological methods was good.
Despite this, it was observed that the rate of non-pharmacological method application
related to pain that developed specifically due to heel blood collection was low. In
this direction, it can be suggested that pain control protocols should be created and
put into practice in health institutions.