Genç yetişkin bireylerde madde kullanma eğilimi ile üst biliş düşünme becerileri, algılanan ebeveyn tutumları ve duygusal zeka arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between substance use tendency and meta cognitive thinking skills, perceived parent attitudes and emotional intelligence in young adults
Yazar: SEDA TIĞLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. LEVENT SÜTÇİGİL
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Düşünme becerileri = Thinking skills ; Genç yetişkinler = Young adult ; Madde bağımlılığı = Drug addiction ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Ölçekler = Scales ; Üstbiliş = Metacognitive

Özet:
Bu araştırmada; genç yetişkin bireylerin madde kullanma eğilimi, üst biliş düşünme becerileri, algılanan ebeveyn tutumları ve duygusal zeka arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini 258' i kadın, 135' i erkek olmak üzere 20-45 yaş aralığındaki genç yetişkin bireyler oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri Demografik Bilgi Formu, Madde Kullanma Eğilimi Ölçeği, Üst biliş Düşünme Becerileri Ölçeği, Algılanan Ebeveyn Tutumları- Çocuk Formu ve Rotterdam Duygusal Zeka Ölçeği ile toplanmıştır. Elde edilen veriler Bağımsız Örneklem T Testi, Tek Yönlü Varyans analizi (ANOVA), Çoklu Regresyon Analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Regresyon analizleri sonucunda; üst biliş düşünme becerileri alt boyutlarının genç yetişkin bireylerin madde kullanma eğilimini yordamadığı, duygusal zekanın ise yalnızca kendi duygularını değerlendirme ve başkalarının duygularını kontrol etme boyutlarının madde kullanma eğilimini yordadığı bulunmuştur. Algılanan ebeveyn tutumlarının madde kullanma eğilimini yordayıp yormadığına bakıldığında hem anne hem de babanın aşırı koruyucu ve reddedici tutumunun madde kullanma eğilimini yordadığı, duygusal sıcaklık boyutunun ise yordamadığı bulunmuştur. Elde edilen bulgular ilgili literatürde yer alan çalışmalar doğrultusunda tartışılmıştır.

Abstract:
In this study; The relationship between young adult individuals' substance use tendency, metacognitive thinking skills, perceived parental attitudes and emotional intelligence was examined. The sample of the study consists of young adult individuals between the ages of 20-45, 258 of whom are women and 135 are men. The data of the study were collected with Demographic Information Form, Substance Abuse Proclivity Scale (SAP), Metacognitive Thinking Skills Scale, Abbreviated Perceived Parental Attitudes Scale-Child Form (EMBU) and Rotterdam Emotional Intelligence Scale. Obtained data were analyzed using Independent Sample T Test, One Way Analysis of Variance (ANOVA), Multiple Regression Analysis. As a result of regression analysis; It was found that the sub-dimensions of metacognitive thinking skills did not predict the tendency of young adults to use substances, while the dimensions of emotional intelligence only evaluating their own emotions and controlling the emotions of others predicted the tendency to use substances. Considering whether perceived parental attitudes predict substance use tendency; It was found that both parents' overprotective and rejecting attitudes predicted the tendency to use substances, while the emotional warmth dimension did not. The findings were discussed in line with the studies in the relevant literature.