Kadın akademisyenlerin akademik yaşamda soyadının değişmesiyle yaşadığı durumların sosyal hizmet perspektifinden incelenmesi
Researching the situations experienced by female academics in academic life with the change of surname: A perspective from social work
Yazar: SÜMEYYE ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. FİKRİ KELEŞOĞLU
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Boşanmış kadınlar = Divorced women ; Evli kadınlar = Married women

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'deki üniversitelerde görev yapan kadın akademisyenlerin soyadının değişmesiyle birlikte akademik yaşamda karşılaştıkları durumları pek çok yönden inceleyerek bu durumlara yönelik beklenti, ihtiyaç ve isteklerini sosyal hizmet perspektifinden ortaya koymaktır. Akademik çalışmalar için soyadı büyük önem taşımaktadır. Akademisyenler sahip oldukları başarıları soyadları aracılığı ile takip etmektedirler. Erkek bir akademisyen akademik hayatı boyunca tek bir soyadı ile çalışmalarını yayınlarken kadın akademisyenler için durum her zaman bu şekilde olmayabilmektedir. Kadın akademisyenlerin her medeni durum değişikliğinde soyadının değişmesiyle yayınlarında yer alan soyadı da değişmektedir. Çalışmada Türkiye'deki üniversitelerde akademisyen olarak görev yapan 10 kadın akademisyen ile yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile görüşmeler yapılmış ve veriler MAXQDA programı ile analiz edilmiştir. Yapılan çalışma ve alan yazının incelenmesiyle kadının hem akademik hem de sosyal hayatında soyadı değişiminin yansımaları incelenmiştir. Araştırma bulguları kadınların medeni durumlarının değişmesi ile birlikte soyadlarının da değişmesinin hem akademik hayatta hem de sosyal hayatta hem olumlu hem olumsuz etkileri olduğunu ortaya koymaktadır. Elde edilen sonuçlar, kadınların soyadı kullanımını üzerinde söz hakkına sahip olmasının önemini vurgulamaktadır. Bu araştırma, kadın akademisyenlerin soyadı değişiminin akademik görünürlük, kimlik algısı ve toplumsal beklentiler açısından önemli etkileri olduğunu ortaya koymuş; kadınların bireysel kimliklerini koruma, akademik çalışmalarında bütünlük ve toplumsal cinsiyet eşitliği mücadelesinde karşılaştıkları yapısal engellerin giderilmesi gerektiğini vurgulamıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the situations encountered by female academics working in universities in Turkey due to changes in their surnames from various perspectives and to reveal their expectations, needs, and demands regarding these situations from a social work perspective. Surnames hold great significance in academic work. Academics track their achievements through their surnames. While male academics typically publish their work under a single surname throughout their academic careers, this is not always the case for female academics. For female academics, any change in marital status often results in a surname change, which also alters the surname appearing in their publications. In this study, semi-structured interviews were conducted with 10 female academics working in universities across Turkey, and the data were analyzed using the MAXQDA program. By examining the conducted research and the relevant literature, the reflections of surname changes on both the academic and social lives of women were investigated. The research findings indicate that the changes in women's surnames due to changes in marital status have both positive and negative impacts on their academic and social lives. The results emphasize the importance of women having the right to make decisions about the use of their surnames. This study has revealed the significant impact of surname changes on female academics in terms of academic visibility, identity perception, and societal expectations. It emphasizes the necessity of addressing structural barriers that hinder women's ability to preserve their individual identities, maintain coherence in their academic work, and advance gender equality.