Güneydoğu Marmara bölgesinde yumuşak çekirdekli meyve üretim alanlarında bazı virüs hastalıklarının saptanması
Identifications of some virus diseases on major pome fruits in Marmara region of Turkey
Yazar: NESRİN UZUNOĞULLARI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HAVVA İLBAĞI
Namık Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu çalışma, Güneydoğu Marmara Bölgesi'nde yumuşak çekirdekli meyveciliğin yoğun olarak yapıldığı 4 il ve 11 ilçede gerçekleştirilmiştir. Çalışma elma, armut ve ayva yetiştiriciliğinin yoğun olarak yapıldığı Bursa ilinin Merkez, İznik, Kestel, Gürsu; Kocaeli ilinin İhsaniye, Eşme; Sakarya ilinin Pamukova, Geyve ve Yalova ilinin Merkez, Altınova ve Çınarcık ilçelerini kapsamıştır. 2006 ile 2007 yıllarında gerçekleştirilen çalışmada, elma, armut ve ayva üretimini olumsuz yönde etkileyen Apple Mosaic Virus (ApMV), Apple Chlorotic Leaf Spot Virus (ACLSV) ve Apple Stem Grooving Virus (ASGV)' leri, karakteristik simptomlar sergileyen ağaçlardan toplanan yaprak ve çiçek örneklerinde tanılanmıştır. Yapraklarda kloroz, damarda renk açılması, mozayik deseni, kıvrılma, çiçeklerde renk kırılması gözlenen ağaçlar virüs içeriği bakımından değerlendirilmişlerdir. Bu amaçla 170 meyve bahçesi ziyaret edilerek 2006 yılında 164 elma, 103 armut, 104 ayva ağacından toplam 371 yaprak örneği alınmıştır. 2007 yılında ise aynı bölgeden 316 elma, 251 armut ve 152 ayva ağacından toplam 719 yaprak ve çiçek örneği toplanmıştır. Bu örnekler mekanik inokulasyon yöntemi ile biyolojik ve Double antibody sandwich enzyme linked immunosorbent assay (DAS-ELISA) yöntemi ile serolojik teste tabi tutulmuşlardır. İki yıllık çalışma sonucu 12 farklı elma çeşidinden alınan 480 yaprak ve çiçek örneğinin % 5'inin Apple Mosaic Virus (ApMV), % 25'inin Apple Chlorotic Leaf Spot Virus (ACLSV) ve % 0.6'sının Apple Stem Grooving Virus (ASGV) ile enfekteli olduğu saptanmıştır.Çalışmada 18 farklı armut çeşidinden alınan örneklerin % 7'sinde ApMV, %2.5 ACLSV infeksiyonu saptanırken, 12 çeşit ayvadan alınan örneklerin % 9'unun ApMV, %14' ünün ACLSV ile enfekteli olduğu belirlenmiştir. Virüs içeren en önemli çeşitler, elmada Starking Delicious ve Golden Delicious, armutta Santa Maria, Akça ve Deveci, ayvada ise Eşme çeşidi olarak saptanmıştır. Sürvey yapılan yumuşak çekirdekli meyve bahçelerinde en yaygın virüsün ACLSV olduğu ve bunu ApMV'nun izlediği görülmüştür.

Abstract:
This study was conducted in 11 districts of 4 provinces of South Eastern Marmara region pome fruit production is intensive. It covers apple, pear and quince producing Central, Kestel and Gürsu districts of Sakarya and Central, Altınova and Çınarcık distircts of Yalova province and in 2006 and 2007 some important viruses were identified on leaf and flower samples collected from symptomatic apple, pear and quince trees which affect pome fruit production negatively in the region. Those fruit trees exhibited cholorosis, vein banding, mosaic, leaf rolling on leaves and color breaking on flowers were investigated for their virus content. For this purpose 170 fruit orchards were visited and from 164 apple, 103 pear and 104 quince trees totally 371 leaf samples were collected in 2006. In 2007 from 316 apple, 251 pear and 152 quince trees totally 719 leaf and flowers were obtained from same Region. All samples were tested biologically by mechanical inoculations to indicator test plants and serologically by employing Double antibody sandwich enzyme linked immunosorbent assay (DAS-ELISA). As a result of this two year study, 5% of ApMV, 25% of ACLSV and 0.6% of ASGV of 480 leaf and flower samples taken from 12 different apple variety were soiled.İn this study, while in saples of 7 % that 18 different pear variety, in that of 25 % ACLSV is found; it is mentioned that samples of 9 % which take 12 different quince varietyApMV, in 14 % ACLSV were soild. The most important varieties of soiled virus were Starking Delicious and Golden Delicious in apple, Santa Maria, Akça and Deveci in pear and Eşme in quince. The most wide spread virus was ACLSV and was seen ApMV.