İlişkilere ilişkin bilişsel çarpıtmalar, ilişkiye dair inançlar, kişilerarası öfke, kişilerarası ilişkiler, problem çözme ve evlilik çatışması
Interpersonal cognitive distortions, relationship beliefs, interpersonal anger, interpersonal relationship, problem solving and marital conflict
Yazar: MELİKE EROK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. PERVİN SEVDA BIKMAZ
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada, evli çiftlerin evlilik çatışmasını çok yönlü değerlendirmek amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda, ilişkilere ilişkin bilişsel çarpıtmalar, ilişkide inançlar, kişilerarası ilişki kurma tarzı, kişilerarası öfke düzeyi ve evlilikte problem çözmenin evlilik çatışması yaygınlığı ve sıklığı ile ilişkileri incelenmiştir. Aynı zamanda bu çalışmada, ilişkilere ilişkin bilişsel çarpıtmalar, ilişkide inançlar, kişilerarası ilişki kurma tarzı, kişilerarası öfke ve evlilikte problem çözmenin evlilik çatışmasını yordama gücü araştırılmıştır. 
Araştırmanın örneklemini İstanbul ve Ankara illerinde ikamet eden 101 evli çift (202 kişi) oluşturmuştur. Araştırma kapsamında elde edilen veriler Sosyal Bilimler İstatistik Paket Programı (SPSS) 16.0 ile çözümlenmiştir. Araştırmada veri toplama araçları olarak Evlilik Çatışması Ölçeği, İlişkilere İlişkin Bilişsel Çarpıtmalar Ölçeği, İlişkilerde İnanç Envanteri, Kişilerarası Tarz Ölçeği, Çok Boyutlu Öfke Ölçeği, Evlilikte Problem Çözme Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır.
Korelasyon analizi sonuçlarına göre, katılımcıların evlilik çatışması yaygınlığı ilişkilere dair bilişsel çarpıtmalardan yakınlıktan kaçınma, gerçekçi olmayan ilişki beklentisi ve zihin okuma ile yüksek düzey pozitif anlamlı ilişki göstermektedir. Evlilik çatışması yaygınlığı kişilerarası ilişki kurma tarzlarından baskın, kaçınan, öfkeli, manipülatif ve küçümseyici tarz ile, kişilerarası öfke düzeylerinden kişilerarası öfke intikama yönelik tepkiler ve kişilerarası öfke pasif agresif tepkiler ile yüksek düzey pozitif anlamlı ilişki göstermektedir. Aynı zamanda evlilik çatışması yaygınlığı evlilikte problem çözme ile yüksek düzey negatif anlamlı ilişki göstermektedir. 
Evlilik çatışması sıklığı puanlarının diğer değişkenlerle ilişkisinin incelendiği Korelasyon Analizi sonuçlarına göre, katılımcıların evlilik çatışması sıklığı ilişkilere dair bilişsel çarpıtmalardan zihin okuma ile yüksek düzey pozitif, evlilikte problem çözme ile yüksek düzey negatif anlamlı ilişki göstermektedir. 
Evlilik çatışması yaygınlığının ilişkili olduğu diğer değişkenler tarafından yordanma gücünü belirlemek amacı ile yapılan Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi sonucuna göre evlilik çatışması yaygınlığını birinci derecede evlilikte problem çözme, ikinci derecede kişilerarası öfke intikama yönelik tepkiler ve üçüncü derecede ilişkilere ilişkin bilişsel çarpıtmalar yordamaktadır. Elde edilen sonuçlar literatürde yer alan diğer araştırma sonuçları ile karşılaştırılarak tartışılmıştır.




Anahtar Kelimeler: Evlilik Çatışması, İlişkilere İlişkin Bilişsel Çarpıtmalar ve İnanç, Kişilerarası Tarz, Kişilerarası Öfke, Evlilikte Problem Çözme

Abstract:
In this study it is aimed to review the ambidextrous marital conflict of marital couples. For this purpose, it was researched the relationship of frequency and prevalence of marital conflict with interpersonal cognitive distortions, relationship beliefs, interpersonal relationship-building style, interpersonal anger and marital problem-solving. Also the study was conducted to predict the power of marital conflict by variables including interpersonal cognitive distortions, relationship beliefs, interpersonal relationship-building style, interpersonal anger and marital problem-solving.
The sample of the research contained 101 married couples (202 people) who were located in İstanbul and Ankara. The Statistical Package for Social Sciences version 16.0 was used to analyze the data collected on this research. In this study, in order to collect the data, Marital Conflict Ouestionnaire-MCQ, Interpersonal Cognitive Distortions Scale, Relationship Belief Invantory, Interpersonal Style Scale, Multidimensional Anger Scale, Marital Problem Solving Scale and Personal Information Form were used.
With respect to correlation analysis results, prevalence of marital conflict of the participants showed a significantly high degree of positive association with cognitive distortions of relationships including escape from intimacy, unrealistic expectations in relationship and mind reading. Prevalence of marital conflict showed a significantly high degree of positive association with dominant, avoider, angry, manipulative and sarcastic styles of interpersonal relationships. For interpersonal anger levels, interpersonal anger-reactions aimed at revenge and interpersonal anger-passive-aggressive reactions also showed significantly high degree of positive associations with prevalence of marital conflict. At the same time, prevalence of marital conflict reflected significantly high degree of negative association with problem solving in marriage. 
According to the correlation analysis results in which frequency of marital conflict were analysed in relation to the other variables, frequency of marital conflict of the participants had significantly high degree of positive associations with mind reading. Additionally, frequency of marital conflict reflected significantly high degree of negative association with problem solving in marriage. 
A Multiple Lineer Regression Analysis was performed for determining the degree of prediction of the other variables related to prevalence of marital conflict. According to the results of this analysis, prevalence of marital conflict was predicted by problem solving in marriage, interpersonal anger-reactions aimed at revenge and cognitive distortions of relationships, which were rated/ranked as first, second and third degree respectively. The results obtained here were discussed comparing with the results of the other studies in literature.




Key Words: Marital Conflict, Interpersonal Cognitive Distortions and Belief, Interpersonal Style, Interpersonal Anger, Marital Problem Solving