Grafik tasarım bağlamında akıl zekâ oyunlarının incelenmesi ve bir oyun tasarımı örneği: Ayır kazan atık ayrıştırma oyunu
In the context of graphic design analysis of mind games and an example of game design: Waste separation game
Yazar: ÜMMÜ SELEME RÜMEYSA ÖZKAFA
Danışman: DOÇ. DR. ÇAĞRI GÜMÜŞ
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Grafik Tasarım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Etkileşimli oyun = Interactive play ; Eğitici oyunlar = Education plays ; Eğitsel oyunlar = Educational games ; Grafik tasarımı = Graphic design ; Grup oyunu = Group game ; Görsel oyunlar = Visual tricks ; Görsel tasarım = Visual design ; Masa oyunu = Board game ; Zeka oyunları = Mind games ; Çocuk oyunları = Children's games

Özet:
Bir birey kuşkusuz zaman kavramı içerisinde gelişimini tamamlamaktadır. Bu gelişim bebeklik (0-2 yaş), ilk çocukluk (3-6 yaş), çocukluk (7-11 yaş), ergenlik (12-18 yaş) ve yetişkin (18+ yaş) dönemi olarak sınıflandırılabilir. Bir bireyin öğrenme olgusu ve gelişimi yaşam süresince devam etmektedir. Bu süreçte, bireylerin gelişimine destek olabilecek birçok oyun bulunmaktadır. Akıl zekâ oyunları bir bireyin gelişimini destekleyen görsel hafıza, stratejik düşünme becerileri, el-göz koordinasyon yönetimi gibi birçok yeteneği kapsayan kompozisyon içeren masa ya da dijital oyunlardır. Günümüzde çocukların telefon ya da tablet gibi iletişim araçları ile oyunlara ve uygulamalara erişim sağladığı kaçınılmaz bir gerçektir. Bu gerçeklik doğrultusunda gelişim süresinde olan bireyler sorumluluktan kaçmaktadır. En önemlisi de aile ile birlikte vakit geçirmek, bireyler arasında iletişim kurmak gelişen dijital platformlar kapsamında oldukça zorlu bir hal almaktadır. Çalışma kapsamında bireylerin yetişkinliğe geçiş evresinde, akıl zekâ oyunlarının birey gelişimini desteklediği ve sorumluluklarını oyun tabanlı öğrettiği vurgulanmaktadır. Zekâ en genel anlamıyla bir bireyin algı kavramını kullanarak nesnel gerçeklik, soyut ya da somut düşünme, kavrama ve sonuç çıkarma gibi zihinsel fonksiyonları belirli bir amaca yönelik kullanabilmesi olarak tanımlanabilir. Zekâ oyunları ise zekâ gelişimini desteklemektedir. Bu bağlamda bir bireyin gelişimini destekleyen belirli üretici firmaların akıl ve zekâ kutu oyunları, grafik tasarım bağlamında incelenmiştir. Bu doğrultuda birey gelişimini destekleyen ve toplumu bilinçlendirmek adına sosyal sorumluluk bağlamında "0 Atık" atık ayrıştırma kompozisyonu içeren yeni bir oyun örneği tasarlanmıştır. Atık ayrıştırma kapsamında geniş bir literatür taraması yapılmıştır. Bireylerin oyun tabanlı öğrenme olgusunu desteklemek adına grafik tasarım ilkeleri göz ardı edilmeden sosyal sorumluluk kompozisyonu içeren ve bu bağlamda tasarlanan kutu oyunu, akıl zekâ oyunları üreten bir firmaya demo baskılar ve parçalar hazırlanarak sunum yapılmıştır. Onaylanan kutu oyunu T.C Sağlık Bakanlığı Oyuncak Yönetmeliğine uygun kabul edilmiştir. CE belgeli ve Tescilli Türkiye'de yerli üretimi başlamıştır. Tasarlanan kutu oyunun tüm hakları saklıdır.

Abstract:
An individual undoubtedly completes his development within the time concept. This development can be classified as infancy (0-2 years), early childhood (3-6 years), childhood (7-11 years), adolescence (12-18 years) and adult (18+ years). The learning phenomenon and development of an individual continues throughout life. Many games that support the development of individuals in the developmental stage are supportive. With today's technology, it is an inevitable fact that most children have access to games and applications with communication tools such as phones or tablets. and with this situation, the individuals who are in the developmental period avoid many responsibilities. Most importantly, spending time with family and communicating between families becomes quite challenging within the scope of developing digital platforms. Within the scope of the study, it is emphasized that in the transition phase of individuals to adulthood, mind and intelligence games not only support individual development but also teach many responsibilities based on games. In the most general sense, intelligence can be defined as an individual's ability to use mental functions such as objective reality, abstract or pure thinking, understanding for a specific purpose by using the concept of perception. Intelligence games, with another description, support the development of intelligence. Within the scope of this research, mind and intelligence board games of certain manufacturers that support the development of an individual were examined in the context of graphic design. In this direction, a new game example was designed with a "0 Waste" waste separation composition in the context of social responsibility in order to support individual development and raise awareness of the society. An extensive literature review was conducted within the scope of the research topic. In order to support the game-based learning phenomenon of individuals, the board game designed with a social responsibility composition without ignoring the graphic design principles, demo prints and parts were prepared and presented to a company that produces mind and intelligence games. The approved board game has been accepted in accordance with the Toy Regulations of the Ministry of Health of the Republic of Turkey. CE certified and registered domestic production has started in Turkey. All rights of the designed box game are reserved.