Emeviler Döneminde zühd şiiri
The asceticism poetry in the Umayyad Period
Yazar: NACİ ÖZSOY
Danışman: PROF. DR. SELAMİ BAKIRCI
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arap Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Arap edebiyatı = Arabian literature ; Arap şiiri = Arabic poetry ; Dil özellikleri = Language features ; Emeviler = Omayyads ; Emeviler Dönemi = Omayyads Period ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Zühd = Asceticism ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
Bu tezimiz "Emeviler Döneminde Zühd Şiiri" üzerine hazırlanmıştır. Çalışmamızda kısaca İslam öncesi, Sadrü'l İslam ve Emeviler döneminde zühd şiirini araştırdık. Bahsi geçen dönemleri, toplumsal olayları, yaşam standartlarını, şairlerini ve eserlerini, onların yaşayışlarını ve zühd hallerini inceledik. Ayrıca zühd şiirinin geçirdiği aşamaları araştırdık. Kur'an lafızlarının şairlere ve şiirlerine etkileri hakkında da araştırmalar yaptık.
Bu tezin sonucu olarak aşağıdaki şu bulgulara ulaştık:
Zühd şiirinin kökleri İslam öncesi Cahiliye dönemine kadar ulaşmaktadır. Hanif şairler ve diğer dinlerden zühd hayatını tercih eden şairler mevcuttur. Zühd şiiri yazan şairler İslam'ın başlangıcı ve sonrası Emeviler döneminde Kur'an, hadis ve diğer dini unsurlardan etkilenmiş, bahsettikleri zühd hayatını kendileri de yaşayarak aynı zamanda bir yaşam standardı olarak halka benimsetmişlerdir. Özellikle Emeviler döneminde Kur'an ve Peygamberden etkilenmiş zühd hayatı, diğer dış etkenlerden, ekonomik şartlardan, siyasi hayattan ve felsefeden de etkilenmiştir. Emeviler döneminde zühd şiirinin konusu; dünyayı terk etmek, eski kavimlerden ve onların geride bıraktıklarından ibret almak, takva, Allah'a tevekkül, kaza ve kader bilinci üzerine yaşamayı kapsamaktadır.
Bu dönemde şairlerin kullandıkları dil özellikle kendilerine has bir dildir. İnsanların ruhlarının temiz kalması, nefsin hastalıklarından kurtulması üzerine pek çok terim mevcuttur. Bu kapsamda daha önce yaşamış zühd şairlerinin de Emeviler dönemindeki şairler üzerinde etkisi mevcuttur. Kullandıkları lafızlar, Kur'an ve hadislerde geçen lafızlarla mana olarak birebir örtüşmektedir. Emeviler döneminde Kur'an ve hadislerin zühd şairleri üzerindeki etkisi göz ardı edilemez.

Abstract:
This thesis is entitled "The asceticism Poetry in the Umayyad Period ". I discussed this thesis briefly the asceticism poetry in the Pre-Islamic and Islamic periods, and the most important Ilamic ascetic in the Umayyad period and factors that led to its origin and development. Then I discussed the topic which the poet talked about in his asceticism and the most prominent poets and their methods of asceticism in this period. I also talked about the language of asceticism poetry and shed light on the extent to which the ascetic poet in Umayyad period was in fluenced by the asceticism poetry of Pre-Islamic and Islamic periods, and the extent of his fluence of later Abbasid period. I concluded the thesis by talking about the meanings of the Holy Quran in the asceticism poetry in this period.
At the end of this thesis, I arrived at the following finding:
The roots of asceticism poetry are ancient. Thy are not only related to Islam, but they are also deeply rooted in the Pre-Islamic period. In most cases, asceticism in the Islamic period is related to pure Islamic origins and influenced by thr Holy Quran and the Prophet saying. Apart from the religious factor of the Holy Quran and Prophet saying, asceticism poetry in the Umayyad period was influenced by other economic and political foreing factors as a result of Arab mingling with the defeated nations that had different religions and special ascetic philosophy. The topies of asceticism poetry in Umayyad period concentrated on the appeal to disregard this world, to depend on God, to workship, to take a lesson from the previous nations and consider the damaged tombs.
The language of asceticism poetry in this period was distinguished by simplicity and avoiding queer, strange language. It was also characterized by its breaching to affeet the minds and souls of people. Asceticism in this period was also characterized as a link relating the former and the later. The Umayyad poets were influenced by ascetic poetry of Pre-Islamnic and Islamic poets and the same time they influenced the poets of the later periods. The verses of the Holy Quran in their meanings and expressions are clearly present asceticism peotry. The meanings of Holy Quran were repeated mentioned by the ascetic poets so often that we can conclude that most of the ascetic poetry in the Umayyad period was reflection of Islam.