Hematolojik kanserli hastalara uygulanan terapötik dokunmanın semptom yönetimi ve konfora etkisi
The effect of therapeutic touch on symptom management and comfort in patients with hematologic cancer
Yazar: HAZEL BAĞCI
Danışman: PROF. DR. ŞEBNEM ÇINAR YÜCEL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları ve Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Araştırma, hematolojik kanserli hastalara uygulanan Terapötik Dokunmanın semptom yönetimi ve konfora etkisini incelemek amacıyla yürütülmüş randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. Yöntem: Araştırma Dokuz Eylül Üniversitesi Araştırma Uygulama Hastanesi Hematoloji Servisi'nde, Ekim 2022-Haziran 2023 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini, 272 hematoloji hastası, örneklemini ise 23 hasta oluşturmuştur. Çalışmaya dahil edilen hastaların 10'u uygulama, 6'sı plasebo, 7'si kontrol grubundadır. Hastalara Eastern Cooperative Oncology Group (ECOG) Performans Skalası uygulanmış ve test skoru 3 ve altı olan hastalar araştırmaya katılmışlardır. Verilerin toplanmasında; "Hasta Tanılama Formu", "Memorial Semptom Değerlendirme Ölçeği", "Genel Konfor Ölçeği" ve "Konfor Skalası" kullanılmıştır. Araştırmaya katılmayı kabul eden hastalardan "Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formları" ile yazılı onam alınmıştır. Araştırmanın sınırlılıklarına uyan ve çalışmaya katılmayı kabul eden hastalar, yaş ve hastalık tanısı kontrol altına alınarak, tabakalı randomizasyon yöntemi kullanılarak uygulama, plasebo ve kontrol grubu oluşturulmuştur. Hastalar ardışık 5 gün boyunca izlenmiştir. Her gün uygulama grubundaki hastalara 10 dakika Terapötik Dokunma, plasebo grubuna 10 dakika sahte Terapötik Dokunma uygulanmıştır. Kontrol grubundaki hastalara herhangi bir girişim uygulanmamış ve diğer gruplardaki hastalara ayrılan süre kadar kontrol grubundaki hastalara da zaman ayrılmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların Memorial Semptom Değerlendirme Ölçeği'nden aldıkları puan ortalamalarının uygulama grubunda ön testte 1.04±0.47, son testte 0.73±0.37, plasebo grubunda ön testte 0.72±0.55, son testte 0.84±0.47, kontrol grubunda ise ön testte 0.60±0.44, son testte 0.82±0.57 olduğu görülmektedir. Uygulama grubunda ön test ve son test arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanırken (p=0.049), plasebo (p=0.563) ve kontrol (p=0.101) gruplarında istatistiksel olarak bir fark saptanmamıştır. Uygulama, plasebo ve kontrol grupları arasında ön test ve son testte istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (sırasıyla p=0.181, p=0.875). Hastaların Genel Konfor Ölçeği'nden aldıkları puan ortalamalarının uygulama grubunda ön testte 3.00±0.32, son testte 2.95±0.21, plasebo grubunda ön testte 2.82±0.32, son testte 2.85±0.44, kontrol grubunda ise ön testte 3.02±0.36, son testte 3.12±0.31 olduğu görülmektedir. Uygulama, plasebo ve kontrol gruplarında istatistiksel olarak bir fark saptanmamıştır (p>0.05). Aynı şekilde her üç grup arasında ön test ve son testte istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (sırasıyla p=0.499, p=0.323). Uygulama grubunda tekrarlanan ölçümler ile konfor skalasından alınan puanlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunurken (p=0.008), gruplar arasında herhangi bir fark bulunmamıştır (p=0.503). Sonuç: Bir enerji terapisi yöntemi olan Terapötik Dokunma uygulamasının, hastalarda meydana gelen semptomlarda uygulama grubunda etkili olduğu görülmekle birlikte, gruplar arası fark bulunmamaktadır. Aynı şekilde hastaların konforları Konfor Skalası ile değerlendirildiğinde, uygulama grubunda günler arası pozitif yönde fark olduğu, ancak gruplar arası farkın bulunmadığı, Genel Konfor Ölçeği'ne göre grup içi ve gruplar arasında fark olmadığı görülmektedir. Çalışmanın daha fazla sayıda örneklemle yürütülmesi çalışmanın etkinliğini arttıracaktır.

Abstract:
Objective: The present study is a randomized controlled experimental trial investigating the impact of Therapeutic Touch on symptom management and well-being among patients with hematological cancer. Method: The study was conducted at the Hematology Service of Dokuz Eylül University Research and Application Hospital between October 2022 and June 2023. The population of the study consisted of 272 hematology patients, and the sample consisted of 23 patients. Of the patients included in the study, 10 were in the intervention group, 6 in the placebo group, and 7 in the control group. Inclusion criteria for participation involved patients with an Eastern Cooperative Oncology Group (ECOG) Performance Scale score of 3 and below. Data collection utilized the "Patient Identification Form," "Memorial Symptom Rating Scale," "General Comfort Scale," and "Comfort Scale." Patients who agreed to participate provided written informed consent through "Informed Consent Forms." The intervention, placebo, and control groups were established using a stratified randomization method, controlling for age and disease diagnosis among eligible participants. Patients were monitored over a period of 5 consecutive days. The intervention group received 10 minutes of therapeutic touch each day, while the placebo group received 10 minutes of sham therapeutic touch. Conversely, the control group did not receive any intervention, with the allocated time mirroring that of the other groups. Findings: In the intervention group, the mean scores of patients on the Memorial Symptom Rating Scale were 1.04±0.47 in the pretest and 0.73±0.37 in the posttest. The placebo group exhibited mean scores of 0.72±0.55 in the pretest and 0.84±0.47 in the posttest, while the control group had mean scores of 0.60±0.44 in the pretest and 0.82±0.57 in the posttest. Statistical analysis revealed a statistically significant difference between the pretest and posttest scores in the intervention group (p=0.049). However, no statistically significant differences were observed in the placebo (p=0.563) and control (p=0.101) groups. Moreover, there were no statistically significant differences between the intervention, placebo, and control groups in either the pretest or posttest (p=0.181, p=0.875, respectively). Regarding the General Comfort Scale, the mean scores of patients were 3.00±0.32 in the pretest and 2.95±0.21 in the posttest for the intervention group, 2.82±0.32 in the pretest and 2.85±0.44 in the posttest for the placebo group, and 3.02±0.36 in the pretest and 3.12±0.31 in the posttest for the control group. Statistical analysis showed no significant differences between the intervention, placebo, and control groups (p>0.05). Similarly, no statistically significant differences were found between the three groups in either the pretest or posttest (p=0.499, p=0.323, respectively). Although a statistically significant difference was observed in the intervention group's comfort scale scores with repeated measurements (p=0.008), no significant difference was found between the groups (p=0.503). Conclusion: Therapeutic Touch, an energy therapy method, seems to be effective in the symptoms occurring in the patients in the application group, but there is no difference between the groups. Likewise, when the comfort of the patients was evaluated with the Comfort Scale, it was found that there was a positive difference between the days in the intervention group, but no difference between the groups. According to the General Comfort Scale, it is seen that there is no difference between the groups and within the group.To enhance the study's efficacy, conducting further research with a larger sample size is recommended.