Görme engelli bireylere yönelik hazırlanan web tabanlı cinsel sağlık eğitiminin kalitesi, içeriği ve kullanımının değerlendirilmesi
Evaluation of the quality, content and use of web based sexual health education for visual impaired individuals
Yazar: HATİCE GÜDÜL ÖZ
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE YANGIN
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cinsel eğitim = Sexual education ; Cinsel sağlık = Sexual health ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Görme engelliler = Visually impaired ; Hemşireler = Nurses ; Kalite = Quality ; Web tabanlı eğitim = Web based education ; Web tabanlı eğitim = Web based education ; İçerik = Content

Özet:
Amaç: Bu araştırma görme engelli bireylere yönelik hazırlanan web tabanlı cinsel sağlık eğitiminin kalitesi, içeriği ve kullanımını değerlendirmek amacıyla  yapılmıştır.
Yöntem: Araştırma metodolojik ve tanımlayıcı tipte bir çalışmadır. Araştırmanın web içeriği ve kalitesini değerlendirmek için cinsellik ve cinsel sağlık alanında 8, görme engelli eğitimi ve Web Erişebilirlik Kriterleri alanında 8 olmak üzere 16 uzman görüşü alınmıştır. Araştırmada örneklem hesabına gidilmemiş, Antalya Beyaz Baston Derneği'ne üye olan, örnekleme dahil olma kriterlerine uyan 35 kişi örneklemi oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında DISCERN Kılavuzu, Web Tabanlı Cinsel Sağlık Eğitimi Web İçeriği Değerlendirme Formu, Kişisel Bilgi Formu, Sistem Kullanabilirlik Skalası ve Görme Engelli Bireylere Yönelik Hazırlanan Web Sayfasını Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Web sayfasının kullanımını değerlendirmek için verilerin istatistiksel analizleri için SAS 9.4 paket programı kullanılmıştır.
Bulgular: DISCERN Kılavuzunda bulunan 15 sorunun puan ortalaması 5 üzerinden 4.78±0.2 bulunmuştur (Kendall's W=0.899, p=0.000). Web İçeriği Değerlendirme Formu her iki uzman grubundan dört üzerinden 3.58±6.42 puan almıştır (Kendall's W=0.441, p=0.000). Bu sonuçlar doğrultusunda uzmanların web içeriğini uygun olarak değerlendirdiği bulunmuştur. Web sitesinin kullanımına ilişkin Sistem Kullanılabilirlik Skalasından 100 üzerinden 97.00±2.83 puan alınmıştır. Web sayfasında en yararlı modüller cinsel sağlık ve haklar (%42.86), insan vücudu ve gelişimi (%37.17),  kullanılan resim ve betimlemeler (%20.00) olarak bulunmuştur.
Sonuç: Web sitesi görme engelli bireyler tarafından etkin ve sorunsuz kullanılmıştır. Görme engelli bireylerin yaşam kalitelerini artırmak amacıyla cinsel sağlık eğitimleri aile, öğretmen ve sağlık profesyonelleri tarafından görme engelli bireylerin öğrenme yöntemlerine uygun olarak kapsamlı, etkin ve işbirliği içinde yürütülmesi gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: cinsel sağlık eğitimi, görme engelli birey, hemşirelik, web tabanlı eğitim.

Abstract:
Objective: This study was conducted to evaluate the quality, content and usage of web-based sexual health education for visually impaired individuals.
Method: This is a methodological and descriptive study. In order to evaluate the web content and quality of the study, 16 experts' opinions were taken, 8 in the field of sexuality and sexual health, 8 in the field of visually impaired education and Web Accessibility Criteria. In the study, no sample was calculated, and 35 people who were members of Antalya White Walking Stick Association complied with the criteria for inclusion in the sample. DISCERN Guide, Web Based Sexual Health Education Web Content Evaluation Form, Personal Information Form, System Usability Scale and Web Page Evaluation Form for Visually Impaired Individuals were used to collect data. SAS 9.4 package program was used for statistical analysis of data to evaluate the use of the web page.
Results: The average score of 15 questions in the DISCERN Guideline was 4.78 ± 0.2 out of 5 (Kendall's W = 0.899, p = 0.000). The Web Content Assessment Form received 3.58 ± 6.42 points from four groups of experts (Kendall's W = 0.441, p = 0.000). In line with these results, it was found that experts evaluated web content appropriately. 97.00 ± 2.83 points were obtained from the System Usability Scale regarding the use of the website. The most useful modules on the website were found to be sexual health and rights (42.86%), human body and development (37.17%), pictures and descriptions used (20.00%).
Conclusion: The website has been used effectively and smoothly by visually impaired individuals. In order to improve the quality of life of visually impaired individuals, sexual health education should be conducted by family, teachers and health professionals in a comprehensive, effective and cooperative manner in accordance with the learning methods of visually impaired individuals.
Key words: nursing, sexual health education, visually impaired individuals, web based education.