Merinos ırkı koyunlarda anöstrus döneminde progestagen+PMSG uygulamalarının östrusun uyarılması, senkronizasyonu ve gebelik oranlarına etkileri
The impact of different dosage usage of progestagen+PMSG on the stimulation of ovarian activity, synchronication of sexual cycles and subsequent fertility rate of merino ewes during the anoestros season
Yazar: MEHMET DOĞANAY
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ KÜPLÜLÜ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Anestrus = Anestrus ; Gebelik = Pregnancy ; Gonadotropinler = Gonadotropins ; Koyunlar = Sheep ; Merinos kuzuları = Merino lambs ; Östrus = Estrus ; Östrus senkronizasyonu = Estrus synchronization

Özet:
Bu çalışmada anöstrus döneminde bulunan Merinos ırkı koyunlarda döl verimini arttırmak, üretim takvimini değiştirmek amacı ile uygulanan Progestagen+PMSG protokolünün iki farklı dozda kullanılarak pratik, ekonomik ve fertilizasyon yönünden araştırılması amaçlanmıştır.Çalışmada kullanılan 90 koyun tesadüfi örnekleme yöntemiyle Grup-1 (n=30), Grup-2 (n=30) ve kontrol grubu (n=30) olmak üzere toplam 3 gruba ayrılmıştır. Birinci gruba ait koyunlara 14 gün süreyle progesteron içeren süngerler yerleştirilip, süngerlerin çıkarıldığı gün ise 600 IU PMSG kas içi uygulanmış ve kızgınlık gösteren hayvanlara elde doğal aşım yapılmıştır. İkinci gruba ait koyunlara ise 14 gün süreyle intravaginal sünger yerleştirilip, süngerlerin çıkarıldığı gün ise 400 IU PMSG kas içi uygulanmış ve kızgınlık gösteren hayvanlara elde doğal aşım yapılmıştır. Kontrol grubunu oluşturan bu gruba hiçbir hormonal uygulama yapılmamıştır.Araştırmanın sonunda Grup 1'de 600 IU PMSG uygulamasından sonraki ilk 24 saat içinde koyunların %83,3'ünde, Grup 2'de 400 IU PMSG uygulamasından sonraki ilk 24 saat içinde koyunların %93,3'ünde, kontrol grubunda ise ilk 24 saatlik koç katımı içinde koyunların %6,6'sında östrus tespit edilmiştir. Yapılan istatistiki analiz sonucunda 1.ve 2. gruptaki ilk 24 saat içinde östrus gösteren koyun oranının kontrol grubundan farklı olduğu tesbit edilmiştir. Fakat hormon uygulanan gruplardaki ilk 24 saat içinde östrus gösteren koyun oranı arasında istatistiki olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. 24-48. saatler arasında ise östrus gösteren koyun oranlarında her üç grupta da istatistiki olarak anlamlı bir fark tespit edilmemiştir.Çalışmada birinci, ikinci ve kontrol gruplarında sırasıyla östrüs oranları; %96,6, % 100, % 13,3; gebelik oranları ; % 82,8, % 86,6, % 75; doğum oranları; % 70, %80 ve %75; DKBDK sayıları; 1,52, 1,58 ve 1,33 olarak tespit edilmiştir. Progestagen+PMSG uygulamasının östrusların indüklenmesi ve senkronizasyonu üzerinde etkili olduğu saptanmıştır. Ancak gebelik ve doğum oranları ile DKBDK sayıları arasında, gruplar arasında herhangi bir istatistiki farklılık saptanmamıştır (P>0.01).Sonuç olarak, anöstrus döneminde progestagen+PMSG uygulamasının östrus senkronizasyonu üzerinde etkili olduğu fakat 400 IU ile 600 IU arasında istatistiki olarak anlamlı bir farkın olmadığı görülmüştür. Bu çerçevede, veteriner hekimler ve hayvan sahipleri için ekonomik olarak 400 IU PMSG uygulamasının tercih edilmesi önerilebilir.

Abstract:
In this study, the effects of different dosage usage of Progestagen+PMSG on the stimulation of ovarian activity, synchronication of sexual cycles and subsequent fertility rate of 90 Merino ewes during the anoestros season were investigated.The animals were divided into 3 groups having 30 animals in each group. In the first group, ewes were treated with intravaginal sponges containing 20 mg FGA for 14 days, and then 600 IU PMSG was injected intramuscularly. Oestrous ewes were mated naturally. In the second group, ewes were treated with intravaginal sponges containing 20 mg FGA for 14 days, and then 400 IU PMSG was injected intramuscularly. Oestrous ewes were mated naturally. The ewes in the third group were served as controls.Oestrus rate in 24 hours after the injection of 600 IU PMSG was %83.3 in the Group-1, oestrus rate in 24 hours after the injection of 400 IU PMSG was %93.3 in the Group-2, and oestrus rate in 24 hours was %6.6 in control group. Statistically, it is found that there is a significant difference in oestrus rates between the test groups and control group. However, between the Group-1 and Group-2 the oestrus rates in 24 hours were not statistically different from each other. Oestrus rate in 24.-48. hours were similar in all groups.Oestrus rates in Group-1, Group-2 and control group were %96,6, % 100, %13,3; pregnancy rate were % 82,8, % 86,6, % 75; lambing rate were % 70, %80 ve %75; and prolificity coefficient (number of lamb per lambing ewe) were 1,52, 1,58 ve 1,33, respectively. It was found that Progestagen+PMSG was important for oestrus synchronication but pregnancy, lambing and prolificity coefficient were found to be similar in all groups (P>0.01).In conclusion, during the anoestros season Progestagen+PMSG application was important for oestrus synchronication. However, the different dosage usage was not significant on reproductive parameters. Therefore, economically 400 IU PMSG application is suggested for the animal breeders and clinicians.