Tarsus Çayı havzasında coğrafi potansiyelin eğitim-öğretim faaliyetlerinin planlaması üzerine etkileri
The Geographical potential of Tarsus Creek basins effects on education and teaching activities planning
Yazar: VAHİDE DÖŞLÜ BOZDAĞ
Danışman: DR. MEHMET ÜNLÜ
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Coğrafya = Geography

Özet:
ÖZETBu araştırma, Tarsus Çayı Havzası'ndaki fiziki, beşeri ve iktisadi yapıyı coğrafi açıdanortaya koyma ve bu özelliklerin sahadaki eğitim-öğretim faaliyetleri ve planlanması üzerineetkilerini açıklama amacıyla yapılmıştır.Tarsus Çayı Havzası ülkemizin güneyinde, Akdeniz Bölgesinin Adana bölümüiçerisinde yer alır. 2050 kmÂ²lik bir alanı kapsayan yörede 2 ilçe merkezi (Tarsus, Çamlıyayla),6 kasaba (Atalar, Bahşiş, Huzurkent, Yeşiltepe, Gülek, Sebil) ve 86 köy yerleşmesi ile budaimi yerleşmelere bağlı bir çok mahalle bulunmaktadır.Araştırma sahasında Akdeniz iklimi özellikleri görülmektedir. Yeryüzü şekillerinihavzanın güneyinde mümbit ovalar oluştururken, kuzeyine doğru engebeliliği artmaktadır. Budurum araştırma sahasını iklim, ulaşım, nüfus, tarım arazilerinin dağılışı gibi bir çokbakımdan etkilerken, havza içerisindeki nüfusun sosyo-ekonomik yapısında da önemlifarklılıkların ortaya çıkmasına neden olmuştur.Araştırmada öğretmenlerin yaşadıkları coğrafi çevre ile eğitim-öğretim faaliyetlerihakkındaki görüşlerine yer verilmiştir. Öğrencilerin coğrafi kavramlarla ilgili algıları,coğrafya öğretiminden beklentileri, yaşadıkları yöredeki coğrafi olay ve zenginlikleri farkedebilme durumları, elverişsiz hava şartları, yeryüzü şekilleri, velilerinin mesleği, coğrafyaderslerinde kullanılan araç-gereçler vb. özelliklerin sahanın coğrafyasından ne yöndeetkilendiği üzerinde durulmuştur. Bununla birlikte sahanın coğrafyasının eğitim-öğretimfaaliyetlerinden etkilenme durumu ile bunların öğrencilerin kişisel özellikleri (cinsiyet, sınıfseviyesi, okul) arasındaki ilişkisine bakılmıştır.Bu araştırma, Tarsus ve Çamlıyayla ilçelerindeyer alan resmi devlet okullarında okuyan 300 kişilik 9. ve 10. sınıf öğrenci grubuylasınırlandırılmıştır.Araştırma sahası, amacına ve konusuna bağlı olarak bölgesel coğrafya metodu ile etütedilmiştir. Amaca ve konuya uygun olarak nicel araştırma tekniklerinden anket ve mülakat,nitel araştırma tekniklerinden gözlem tekniği kullanılmıştır. Verilerin analizi SPSS paketprogramıyla yapılmıştır. Frekans ve yüzde hesaplarının dışında, coğrafya düşüncesi ilecinsiyet, sınıf ve okul değişkenleri arasındaki ilişkileri sınamak amacıyla KiKare (xÂ²) testiyapılmıştır. Sonuçlar tablolar haline getirilerek yorumlanmıştır.Bulgular sonucunda öğrencilerin coğrafi algı düzeyleri, coğrafyanın eğitim-öğretimfaaliyetlerine etkisi tespit edilmiştir. Öğrencilerin anket sorularına verdikleri cevaplardaistatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar ortaya çıkmıştır. Farklılıkların 10. sınıf öğrencileri veIllMustafa Kemal Anadolu Lisesi öğrencileri lehine olduğu görülmüştür. Bu farklılık yaşanılançevrenin özelliklerinden ve bilgi faktöründen kaynaklanmaktadır. Araştırmamızdan eldeedilen en önemli sonuç iklim, toprak, yeryüzü şekilleri, tarım, sanayi, ulaşım ve benzericoğrafi özelliklerin eğitim-öğretim faaliyetlerini etkilediğidir. Eğitim-öğretim faaliyetleri vecoğrafi bilgi ise coğrafi özelliklerin değerlendirilmesinde belirleyici rol oynamaktadır.

Abstract:
ABSTRACTThat research has been made to tell the physical, antropological and economicalcharacteristic in Tarsus Creek Basin according to geographical vision and to explain theeffects of these characteristics on education programme and planning.Tarsus Creek Basin lie on the South of our country in the Adana Area of theMediterraneon Region. In this neighbourhood which has 2050 kmÂ² superficies, there are twodistric centrums (Tarsus, Çamlıyayla), six towns (Atalar, Bahşiş, Huzurkent, Yeşiltepe,Gülek, Sebil) and eightysix village locations and a lot of querters connected to thesepermanent locations.İn the search area, characteristics of Mediterranean Sea Climate are seen. While relieffactors are formed by fertile plans in the south of the Basin, The accident is increased towardsthe north of the Basin. While this situation is affecting the research area by the respect ofclimate, transportation, population, sproad of agricaltural territor etc. It causes to differencesin socio-economocical activities on population in the Basin.In the research, teacher?s opinions about the environment that they live and theeducation and teaching activities were explained. Some chracteristics; students perseptionsabout geographical consepts, their expectations from geography teaching, their realization ofgeographical situations and wealth in their neighbourhood that they live, inconvenientweather situations, relief factors, jobs of parents, equipments that are used in the geographylessons, etc. were considered how they are effected from the area?s geography. However;relations, between the effections situations of area?s geography from education-teachingactivities and students personel characteristics (sex, level of claas, school) were examined.This research was limited to three hundred students from 9. and 10. class who are areattending to formal state school in Tarsus and Çamlıyayla.IVResearch area is determined according to the regional geographical method. At theresearch, observation which is a qualitative research technique, interview and questionnairewhich is a quantitative technique are used. Analysis of data is made with SPSS packetprogram. Aport from frequency and precentages calculations Key square test (x2) is applied inorder to examine the relations between geographical thought and sex, class level and schoolvariables. Results are interpreted as tables.By the help of the findings, students? geographical perceptions levels and the effects ofgeography on education-teaching activities were determined. İn the answers that are given tothe questionnaire by the students, some meaningful differences on the view of statistics havebeen found. These differences are in favour of tenth class students and the students of MustafaKemal Anatolion High School. This differences is arisen from characteristics of theenvironment that are lived and factor of knowledge. The most important result in our researchis that climate, soil, relief factors, agricalture, transportation, industry and some othergeographical characteristics effect the education and teaching activities. Also, education-teaching activities and geographical knowledge play a large part in evoluation of geographicalcharateristics.V