Medeni Usul Hukuku'nda eski hale getirme
Restitution within The Scope of The Civil Procedure Law
Yazar: MELTEM ÜNLÜ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EVREN KOÇ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Adil yargılanma = Fair trial ; Eski hale getirme = Restitution ; Makul süre = Reasonable time ; Medeni usul hukuku = Law of civil procedura

Özet:
Demokratik toplumlarda yargılamanın hukuk devleti ilkesine, kanuna ve hakkaniyete uygun olarak yürütülerek adil bir karar verilmesinin teminatı olarak görülen adil yargılanma hakkının unsurlarından biri, bu yargılamanın makul bir süre içerisinde neticelenmesidir. Medeni yargılamaya hakim olan ilkelerden usul ekonomisi ilkesi de, objektif hukukun olabildiğince az emek ve gider sarf edilerek makul süre içerisinde yerine getirilmesi gereğini ifade eder. Yargılamanın usul ekonomisine uygun şekilde yürütülerek makul sürede neticelendirilmesi çabası, yargılamaya yönelik işlemlerin belirli sürelere bağlanmasını gerektirmiş ve kesin süre kurumu kabul edilerek taraflar için öngörülen kesin sürelere riayetsizlik söz konusu işlemi yapma hakkının düşmesi şeklinde bir yaptırıma bağlanmıştır. Ancak sürenin tarafın elinde olmayan sebeplerle kaçırılmış olması ihtimalinde bu yaptırımın uygulanması, süreyi kusursuz olarak geçiren taraf aleyhine davanın hükme bağlanması kadar ağır bir netice doğurabilir. Sürelere ilişkin kuralların katı bir şekilde uygulanması sonucu hak kayıplarının ortaya çıkması ve yargılamanın maddi gerçeğe ulaşma amacının tehlikeye girmesi riskini bertaraf etmek isteyen kanun koyucu, elde olmayan sebeplerle süresinde bir işlemi yapamayan tarafa işlemi tekrar yapabilme imkanı tanıyan bir hukuki çare olarak eski hale getirme kurumunu kabul etmiştir. Bu çalışmada, eski hale getirme kurumu Medeni Usul Hukuku kapsamında ele alınmıştır.

Abstract:
One of the components of the right to a fair trial, which is seen as the assurance to conduct proceedings in accordance with laws, rule of the law and equity and to make a fair judgment in the democratic societies, is the conclusion of the proceedings within a reasonable time. And one of the dominant principles of civil procedure, the principle of the judicial economy stands for the requirement for the execution of objective law within a reasonable time and with minimum effort and cost. Efforts to conduct proceedings in accordance with the principle of judicial economy and to
conclude proceedings within a reasonable time, required the procedural actions to be bound with specific peremptory periods and with the acceptance of the concept "peremptory period", the sanction for not complying with the peremptory period set forth for the parties had been determined so that the non-complying party loses his right to process. However, the application of this sanction in such cases that peremptory period is missed due to the reasons beyond the missing party's control
may have a serious consequence like a court decision against this party who missed the peremptory period without a fault. Legislator, who wanted to defect the risks of losses of rights and proceedings being unable to achieve material fact as a result of the strict application of the term rules, has adopted the "restitution" concept as a legal remedy which gives the opportunity to the party who couldn't take an action due to the reasons beyond his control, to retake that action. In this study, the restitution concept is analyzed within the scope of Civil Procedure Law.