Doğu karadeniz bölgesinde yetişen doğal ve kültür maviyemiş meyve ve yapraklarının fenolik bileşik, şeker, antioksidan tayini ve maviyemiş meyve suyunun besinsel değeri
Phenolic component, sugar, anti-oxidant specification of natural and culture blueberries and its leaves growing in eastern black sea region and nutritional value of blueberry juice
Yazar: ONUR TOLGA OKAN
Danışman: PROF. DR. İLHAN DENİZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Bu çalışmada; Doğu Karadeniz bölgesinde doğal olarak yetişen Vaccinium arctostaphylos L. (Çay üzümü, Ayı üzümü, Trabzon çayı, Likapa) ve Vaccinium myrtillus L (Çoban üzümü, Çalı çileği, Yayla likapası) türleri ile yoğun olarak ticari yetiştiriciliği yapılan Vaccinium corymbosum çeşitlerine ait meyve ve yapraklarının farklı yıl (2011-2012) ve bölgelerdeki fenolik bileşenleri ve bu çeşitlerden üretilen meyve sularının besinsel değerleri incelenmiştir. 
Yapılan çalışmada tüm yaprak örneklerine toplam polifenol (TPC) ve toplam flavonoid miktarları (TFC), tüm meyve örneklerine ise bu iki analize ek olarak toplam antosiyanin (TAC) ve toplam proantosiyanin miktarları (PAC) analizi yapılmıştır. Bu analizlerin sonucunda hem yaprak hem de meyve örneklerinde genel olarak en yüksek miktarlara doğal türler içerisinde bulunan V. arctostaphylos ve V. myrtillus türlerinde tespit edilmiştir. Antioksidan aktivitenin ölçümünde meyvelerde üç farklı (DPPH, FRAP ve β-Karoten), yapraklar da ise iki farklı (DPPH ve FRAP) test metodu kullanılmıştır. Hem meyvelerde, hem de yapraklarda en yüksek antioksidan kapasite yine doğal türlerde tespit edilmiştir. Meyvelere HPLC-RID yardımıyıla yapılan şeker analizleri ile hem meyve hemde yapraklarda HPLC-DAD yardımıyla fenolik bileşen analizleri yapılmıştır. Tüm meyvelerde früktoz ve glukoz tespit edilmiştir. Ayrıca tüm meyve ve yapraklarda en baskın bileşen klorojenik asit olarak bulunmuştur.

Abstract:
In this study, phenological components of the fruits and leaves, depending on different years (2011-2012) and regions, which belong to Vaccinium corymbosum varieties which are heavily cultivated commercially with Vaccinium arctostaphylos L. (whortleberry, huckleberry, trabzon tea, blueberry) and Vaccinium myrtillus L (blueberry, bush flower, upland blueberry) types and Vaccinium corymbosum, and the nutritional values of the fruit juices produced from these varieties have been examined. 
In this study, total polyphenol (TPC) and total flavonoid contents (TFC) for all leaf types, in addition to these two analyses, total anthocyanin (TAC) and total proanthocyanidin contents (PAC) for all fruit examples have been analyzed. As a result of these analyses, the highest amounts were generally identified in V. arctostaphylos and V. myrtillus types which are found in the natural species in both leaf and fruit samples. 
In the measurement of antioxidant activity, three different test methods (DPPH, FRAP and β-Karoten) in fruits and two different methods (DPPH and FRAP) have been used. The highest antioxidant capacity which was identified in both fruits and leaves, was identified once again in the natural species. Phenolic component analysis has been conducted on both fruits and leaves with the help of HPLC-DAD with the sugar analyses that were done on fruits with the help of HPLC-RID. Fructose and glucose was found all fruit sampels. Furthermore, the most dominant component in all fruits and leaves have been found as chlorogenic acid.