Kullanım sonrası değerlendirme (KSD) yönteminin Yıldız Teknik Kimya ve Metalürji Fakültesi binası örneğinde incelenmesi
The post occupancy evaluation (POE) methods of Yıldız Technical University Faculty of Chemistry and Metallurgy building example of the investigation
Yazar: TUĞBA EVRİM
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUZAFFER TOLGA AKBULUT
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Kullanıcı değerlendirmesi = User evaluation ; Kullanıcı tatmini = User satisfaction ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Yükseköğretim kurumları = Higher education institutions

Özet:
Bina performans değerlendirmesi (BPD), planlamaya, tasarıma, inşaata ve binaların kullanımına yönelik yenilikçi bir yaklaşımdır. Bina değerlendirmesinin amacı, değerlendirilen bina hakkında bilgi sahibi olmak ve kılavuz bilgiyle seçme/geliştirme/değiştirme konusunda söz sahibi olmaktır. BPD, binaların ?Kullanım Sonrası Değerlendirme (KSD)? (Post-Occupancy Evaluation, POE) çalışmalarından toplanmış bilgi birikimlerinin sonucudur ve binaların yaratılması sürecindeki her şeyi ve herkesi ilgilendirir.Bu tezin amacı, mimarlıkta değerlendirme kavramı içerisinde KSD yaklaşımının anlatılması ve temsili bir uygulama ile KSD'nin yüksek eğitim yapılarında estetik, işlevsel, teknik açıdan irdelenmesidir. Bu çalışma kapsamında öncelikle ?KSD? araştırma konusunun ana kavramları tanıtılarak, kullanım alanları, performans düzeyleri ve aşamaları, kullanılan teknikleri hakkında bilgi verilmiş ve mimari tasarıma nasıl yansıdığının anlatılması esas alınmıştır.Çalışma beş bölümden oluşmaktadır.Çalışmanın ilk bölümünde, araştırma konusunun amaç ve kapsamı anlatılmaktadır.Mimarlıkta değerlendirme, performans ve bina ilişkisi, değerlendirme modelleri, KSD modelleri ve aşamaları çalışmanın ikinci bölümündedir.KSD'nin tarihsel gelişimi, yaklaşım çeşitleri, kullanım alanları ve yararları gibi konuyla ilişkili ana kavramlar, çalışmanın üçüncü bölümünde incelenmektedir.KSD'de kullanılan araştırma teknikleri ve örnekleri, çalışmanın dördüncü bölümünde anlatılmaktadır.Yıldız Teknik Üniversitesi, Kimya ve Metalürji Fakültesi Binası'ndaki alan çalışması, binanın konumu ve etapları, görsel açıdan destekleyici fotoğrafları tezin beşinci bölümünde ele alınmaktadır. Fakülte binasını kullanan öğrenciler, öğretim üyeleri ve bina yöneticileriyle yapılan değerlendirmede, birden fazla araştırma tekniği kullanılmış, elde edilen verilere göre öneriler geliştirilmesi planlanmıştır. Doğru tekniklerin seçilmesi, içeriğin nasıl oluşturulduğu, değerlendirme ölçütleri ve sonuçları beşinci bölümde ele alınmaktadır.İncelenen tez örneklerinde bina performans değerlendirmelerinde teknik parametlerle ilgili yoğun olarak çalışıldığı, henüz psiko-sosyal ve işlevsel parametrelerle ilgili ölçütler belirlenmediği aktarılmaktadır. Tez çalışmasının alana katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.Anahtar kelimeler: Kullanım sonrasında değerlendirme, bina performans değerlendirmesi, kullanıcı memnuniyeti, estetik ? işlevsel - teknik değerlendirme.

Abstract:
Building performance evaluation (BPE) is an innovative approach to planning, designing,construction and building usage. Aim of building evaluation is to get information about the building and to be equipped about selection/development/charging with guidance information. BPE is the result of accumulated knowledge that is gained during the Post Occupancy Evaluation (POE) study and it is involved with everone and everything related to building creation process.The aim of the thesis is explaning POE approach among evaluation Notion in architecture and examining POE in high education structures with an example application from esthetic,operation and technical respects.In this dissertation, the followings are grounded; firstly main concepts of POE are introduced, Then application areas performance level and stages, used tecniques, how architectural design is affected are explained.Work consists of five sections.In the first part of the study, the scope and aims of research topic are described.Architecture evaluation, performance concept, and building relationships, evaluation models, POE models and its stages are in the second chapter.All related concepts like historical development, approach varieties, performance area and benefits etc are examined in third chapter.Field works for Yıldız Technical University, Faculty of Chemistry and Metallurgy,building layout, stages and photos which support visual understanding are discussed in the fifth section. More than one technique is used to evaluate with the students, faculty and administrative staff and the subject to results it is planned to offer some suggestions. Selection of appropriate techniques, how content is determined, evaluation criteria and results are again explained in the fifth chapter.Building performance evaluation techniques are examined intensively in the related works, yet criteria related with psycho-social and functional parameters are not determined. The dissertation is thought to contribute to this topics.Key words: Post occupancy evaluation, building performance assessment, user satisfaction, aesthetic ? fonctional ? technical assessment.