Sosyal medyada linç kültürü: Twitter örneği
Lynching culture on social media: example of Twitter
Yazar: ZEHRA RUMEYSA FİDAN
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN İRVAN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yeni Medya ve Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Yeni Medya ve Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Linç = Lynching ; Sosyal ağlar = Social networks ; Sosyal medya = Social media ; Twitter = Twitter

Özet:
Bu tezde, Twitter örneği üzerinden sosyal medya platformlarında yaygınlaşan linç kültürü ele alınmıştır.  Tezin ilk bölümünde sosyal medya kavramı ele alınmış, sosyal medya linçinin en fazla görüldüğü platform olan Twitter hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde linç kavramı ve kültürleşmesi, kişilerin neden linç kültürüne dâhil oldukları irdelenmiştir. Üçüncü bölüm araştırmaya ayrılmıştır. Araştırma bölümünün birinci aşamasında Twitter'da linçe maruz kalmış bir üniversite öğrencisinin ve yüksek takipçi sayısıyla kamuoyuna mal olmuş isimlerden üç örnek üzerinden çözümlemeler yapılmıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında ise çevrim içi ortamda gerçekleştirilen bir anketin bulgularına yer verilerek, 444'ü kadın ve 260'ı erkek olmak üzere 704 kişinin sosyal medyadaki linç kültürüne bakış açıları incelenmiştir. 
SPSS programı üzerinden yapılan analizlerde ankete katılanların en çok onayladığı üç ifade, "Hayvanlara şiddet uygulayanların linçi hak ettiklerini düşünüyorum" (1.75); "Cinsel taciz/tecavüz faillerinin linçi hak ettiklerini düşünüyorum" (1.79); "Kadına şiddet uygulayan erkeklerin linçi hak ettiklerini düşünüyorum" (1.82) şeklindeki ifadelerdir. En az onaylanan ifadeler ise sırasıyla, "İnançlarıma aykırı paylaşım yapan bir kişinin linçe uğraması hoşuma gider" (3.87); "Siyasal iktidarı destekleyen bir paylaşım yaptığımda linçe uğramaktan çekinirim" (3.00; "Bir meslek grubunu eleştiren bir paylaşım yaptığımda linçe uğramaktan çekinirim" (2.84) ifadeleridir. 
Araştırmada cinsiyet ve kuşak değişkenleri bağlamında ki-kare testleri de yapılarak, cevaplar arasında anlamlı farklılıklar bulunup bulunmadığı araştırılmıştır. Cinsiyet ve kuşak değişkenlerinin bazı ifadelerde anlamlı farklılıklara yol açtığı ortaya konmuştur. 
Araştırmanın son aşamasında ise Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan ile derinlemesine mülakat tekniği ile görüşme gerçekleştirilmiş ve sosyal medya linçinden nasıl kaçınılması gerektiği üzerinde önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
In this thesis, the lynching culture that has become widespread in social media platforms is discussed via Twitter. The Lynch concept began to reproduce itself by taking the name of "culture" in social media. For this reason, detailed explanations have been made primarily of the concept of social media, social media platforms, and Twitter, where lynching reproduces itself. In the second chapter, explanations are made on the concept lynch and lynch culture, and why people are involved in the lynching culture. The third chapter of the thesis covered the research. In the first phase of the research chapter, a university student and three celebrities who were subjected to social media lynching on Twitter were mentioned. In the second phase of the study, the findings of the online survey of 704 people, including 444 women and 260 men, about how they see social media lynching were analyzed. 
Based on SPSS analysis, the most approved statements of the survey participants were, "I think those who use violence against animals deserve lynching" (1.75); "I think the perpetrators of sexual harassment / rape deserve lynching" (1.79); "I think those men who use violence against women deserve lynching" (1.82). On the other hand, the least approved statements were, "I like it when a person who shares against my beliefs is lynched" (3.87); "I hesitate to be lynched when I share a post that supports government" (3.00); "I hesitate to be lynched when I share a post which criticizes a professional occupation" (2.84). 
In the research, chi-square tests were also conducted to see if there were significant differences based on gender and generation variables. It was seen that there were significant differences on some statements. 
In the last part of the research section, an in-depth interview with psychiatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan to see how we can make suggestions to avoid social media lynching.