Toplam iş yükü analizi için bütünleşik bir yöntem önerisi
An integrated method proposal for total workload analysis
Yazar: SENA ORHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE ESEN
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Ergonomi = Ergonomics ; Gözlem yöntemleri = Observation methods ; Maruz bırakma = Exposure ; İş yükü = Workload

Özet:
İnsan gücünün bir üretim kaynağı olarak kullanılmaya devam edilmesi, iyileştirmelerin sürekliliğinin korunmasını gerekli kılmaktadır. Bu sürekliliği sağlamak adına, çalışanların maruz kaldıkları yükleri ölçen ve bu yüklerin oluşturduğu risklerin kabul edilebilir sınırlarda olup olmadığını belirleyen maruziyet değerlendirme yöntemleri oluşturulmuştur. Literatürde bu yöntemler Öznel Değerlendirmeler (Kontrol Listeleri), Direkt Ölçüm Yöntemleri ve Sistematik Gözlem Yöntemleri olmak üzere üç ana grupta incelenmektedir.  Kontrol listeleriyle ulaşılan değerlendirme sonuçlarının öznelliği, direk ölçüm yöntemlerinin uygulama maliyeti ve zorlukları göz önünde bulundurulduğunda gözleme dayalı ergonomik risk değerlendirme yöntemlerini daha çok tercih edilir hale getirmektedir. Sistematik gözlem yöntemleri, fiziksel, zihinsel ve çevresel olarak gruplandırılan yüklerin belli aralıklarla gözlemlenmesi ve toplanan verilerin belli ölçütlere göre, riskleri doğrultusunda değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Öte yandan öznel değerlendirme yöntemleri kullanım kolaylığı sağlamakta ve çalışanın hissettiği etkiyi de içinde barındırmaktadır. Tüm yöntemler aynı değerlendirme ölçütlerini göz önünde bulundurmadığından analiz edilecek işe uygun yöntemin kullanılması doğru bir değerlendirme için oldukça önemlidir. Bu çalışmada, literatürde yer alan pek çok yöntem incelenerek analiz edilecek işe uygun ve toplam iş yükü ölçümünü hedefleyen bütünleşik bir yöntem önerilmektedir. Önerilen yöntem, birden fazla yöntem kullanma ihtiyacını elimine etmek,  dikkate alınmayan iş yüklerinin ve ergonomik faktörlerin etkisini sürece dâhil ederek daha güvenilir bir analiz oluşturma amacını gütmektedir. Önerilen yöntem mevcut yöntemlerle de kıyaslandığında ele alınan işin özelliklerine uygun bir analiz yapma noktasında etkinliğini göstermiştir.

Abstract:
Continuing to use manpower as a production resource necessitates maintaining the continuity of improvements. In order to ensure this continuity, exposure assessment methods have been established that measure the burdens that employees are exposed to and determine whether the risks posed by these loads are within acceptable limits. In the literature, these methods are examined in three main groups as Subjective Evaluations (Check Lists), Direct Measurement Methods and Systematic Observation Methods. The subjectivity of the evaluation results reached with the checklists makes the observation-based ergonomic risk assessment methods more preferable when the application cost and difficulties of direct measurement methods are taken into account. Systematic observation methods aim to observe the physical, mental and environmental loads at regular intervals and to evaluate the collected data according to certain criteria and risks. On the other hand, subjective evaluation methods provide ease of use and include the effect felt by the employee. Since all methods do not consider the same evaluation criteria, it is very important to use the appropriate method for the job to be analyzed for an accurate evaluation. In this study, by examining many methods in the literature, an integrated method suitable for the work to be analyzed and aiming to measure the total workload is proposed. The proposed method aims to eliminate the need to use more than one method and to create a more reliable analysis by incorporating the effect of neglected workloads and ergonomic factors into the process. When the proposed method is compared with the existing methods, it has shown its effectiveness in making an analysis suitable for the characteristics of the job in question.