İtme-çekme paradigması bağlamında X ve Y kuşağı turistlerin motivasyonları ve davranışları üzerine bir araştırma
An investigation on the motivations and behavior of X and Y generation tourists in the context of push-pull paradigm
Yazar: ATALAY BULUT
Danışman: DOÇ. DR. F. ÖZLEM GÜZEL
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Pazarlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kuşak farklılıkları = Generational diversity ; Kuşaklar = Generations ; Kuşaklar teorisi = Generation theory ; Motivasyon = Motivation ; Turistler = Tourists ; X kuşağı = Generation X ; Y kuşağı = Generation Y ; İtme ve çekme faktörleri = Push and pull factors ; İtme ve çekme kuramı = Push and pull theory

Özet:
Sosyo-psikolojik deneyimleri içeren turizm sektöründe, bir destinasyonu ziyaret eden turistlerin özelliklerinin belirlenmesi, destinasyonlara yönelmelerinin altında yatan motivasyonel faktörleri ve tatil kararı alma süreçlerini etkileyen unsurların keşfedilmesi, tüketici davranışlarını anlamada yol göstermektedir. Literatürde turistlerin genel motivasyonlarına ilişkin çok sayıda mevcut çalışma bulunurken, motivasyon teorilerini kuşaklar arası farklılıkları gözeterek ele alan çalışmalar yetersizdir. Bu araştırmada, itme ve çekme faktörleri bağlamında X ve Y kuşağı turistlerinin seyahat motivasyonlarının belirlenmesi, itici ve çekici faktörlerin tatmin ve sadakat ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Motivasyon teorilerinden itme ve çekme motivasyon paradigmasının seçilmesinin nedeni ise turistlerin içsel motivasyonları ve destinasyonların karakteristik özelliklerini geniş bir bakış açısı ile ele alarak kıyaslama yapabilmektir. Bu çalışmada literatür taraması ile çizilen kavramsal araştırma modelinin test edilmesi için nicel araştırma yöntemi kullanılmış, veriler anket yöntemi ile toplanmıştır. Araştırma evreni olarak Türkiye'nin popüler turizm destinasyonu olan Antalya ili seçilmiş, araştırma örneklemi ise Antalya'yı turizm amaçlı ziyaret eden Rus turistlerden oluşturulmuştur. Araştırmanın örneklem grubu X kuşağında yer alan 153 turist ile Y kuşağında yer alan 234 turist olmak üzere toplam 387 Rus turistten meydana gelmektedir. Araştırmanın örneklem grubunda yer alan turistler evren içerisinden kolayda örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Veriler, Regresyon Analizi ve Independent Samples t test kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda, katılımcıları turistik seyahate iten faktörlerin başında sosyal etkileşim ve deneyim kazanma, yenilik arayışı, eğlence ve yeni aktiviteler, rutinden kaçış ve rahatlama, prestij ve sosyal statünün geldiği, turistleri seyahate sevk eden çekme faktörlerinin başında ise tarih, kültür, sanat ve aktiviteler, destinasyon karakteristikleri, ekonomi ve kalite, eğlence ve gece hayatı, plajlar ve iklim faktörlerinin geldiği tespit edilmiştir. Araştırmada itme ve çekme faktörlerinin turistlerin tatmin düzeyleri üzerinde önemli birer belirleyici olduğu tespit edilmiş, X ve Y kuşağında yer alan turistlerde tatmin düzeyinin sadakat üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu, söz konusu etkinin istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde olduğu bulunmuştur. Söz konusu araştırmanın bulgularının teorik katkısının yanı sıra sektörel uygulamalara da katkı sağlayacağı öngörülmektedir.

Abstract:
In the tourism sector, which includes socio-psychological experiences, determining the characteristics of tourists visiting a destination, exploring the motivational factors underlying their orientation to destinations and factors affecting their vacation decision-making processes guide the understanding of consumer behavior. While there are many existing studies on the general motivations of tourists in the literature, studies that address motivation theories by considering the differences between generations are insufficient. In this study, it was aimed to determine the travel motivations of the X and Y generation tourists in the context of push and pull factors, and to examine the relationship between push and pull factors with satisfaction and loyalty. The reason for choosing the push and pull motivation paradigm from motivation theories is to be able to compare the intrinsic motivations of tourists and the characteristics of destinations from a broad perspective. In this study, quantitative research method was used to test the conceptual research model drawn by literature review, and the data were collected by questionnaire method. Research universe as a popular tourism destination, Turkey's Antalya province selected, the research sample was created from Antalya tourism purposes, most Russian tourists who visited. The sample group of the research consists of a total of 387 Russian tourists, including 153 tourists from the X generation and 234 from the Y generation. The tourists in the sample group of the research were chosen randomly from the universe. Data were analyzed using Regression Analysis and Independent Samples t test. As a result of the study, social interaction and experience, seeking innovation, entertainment and new activities, escape from routine and relaxation, prestige and social status come first among the factors driving the participants to touristic travel, and history, culture, art and activities are the leading factors that drive tourists to travel, destination characteristics, economy and quality, entertainment and nightlife, beaches and climatic factors. In the study, it has been determined that push and pull factors are important determinants on the satisfaction levels of tourists, and it has been found that the satisfaction level of tourists in the X and Y generations has a significant effect on loyalty, and this effect is statistically significant. In addition to the theoretical contribution of the findings of the aforementioned research, it is predicted that it will also contribute to the sectoral applications.