Dolmabahçe Sarayı Harem-i Hümâyun tefrişinin yorumlayıcı iletişim kavramı ve arşiv belgeleri ışığında değerlendirilmesi
Evaluation of Dolmabahçe Palace Harem section  furnishing policies  in accordance with historical archives  and interpetive communication
Yazar: ÖZGE FİKRİYE UYSAL TRESSLER
Danışman: YRD. DOÇ. NURİ ÖZER ERBAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müze Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Müzecilik = Museology
Dizin: Dolmabahçe Sarayı = Dolmabahçe Palace ; Harem = Harem ; Saray müze = Palace museum ; Tefriş = Furnishing ; Yorumlayıcı iletişim = Interpretive communication ; Özgünlük = Originality

Özet:
Saray müzeler, koleksiyonlarını tarihsel bir doğruluk içinde sergilediği ve yapıyı
içinde yaşamış tarihi şahsiyetler ve değerlerine dair yorumlamalara yer verdiği
ölçüde özgünlüklerini koruyabilir. Giriş ve sonuç bölümü hariç üç bölümden oluşan
bu tezde, Dolmabahçe Sarayı Harem-i Hümâyun Bölümü tefriş uygulamaları
"özgünlük" ve "yorumlayıcı iletişim" kavramları bağlamında değerlendirilmiştir.
Birinci bölümde "saray", "müze" ve "ev", "müze" ilişkisi ve müze türleri arasında
saray müzelerin yeri araştırılmış, müzeleştirilme süreçleriyle evrensel özellikler
gösteren dünya ve Türkiye'de bulunan belli başlı saraylar örneklendirilerek
açıklanmıştır.Aynı bölümde "özgünlük", "yorumlayıcı iletişim" kavramlarının
müzeleştirilmiş tarihi yapılarda tam olarak neye denk geldiği, bu kavramlar
arasındaki ilişkinin irdelendiği ve uluslararası platformlarda özgünlük ve yorumlayıcı
iletişim ile ilgili çalışmalar yapan komite ve birliklerin yer aldığı bölümdür.İkinci
bölüm; Dolmabahçe Sarayı'nın tarihçesi ve 19.yüzyılla beraber sarayın harem
yaşantısında görülen değişimlere yer verilmiştir. Bu bölümde tefriş uygulamalarında
son derece önemli olan belgeleme ve envanter çalışmaları sarayın cumhuriyetin ilanı
ile beraber geçirdiği yönetimsel süreçlerle bağlantılı biçimde irdelenmiştir. Üçüncü
bölümde Dolmabahçe Sarayı Harem-i Hümâyun bölümünün tefriş uygulamalarında
izlenen yöntemler, kriterler, bulgular ve tefriş uygulamalarını destekleyici
yorumlayıcı yöntemler değerlendirilmiştir. TBMM Genel Sekreterliğine bağlı Milli
Saraylar tefriş uygulamalarında yazılı bir tefriş, ve yorumlayıcı yöntem planına
rastlanmamıştır. Değerlendirme ve sonuç kısmında Osmanlı İmparatorluğu'nun
sürekliliği için önemli ancak toplum nezdinde yanlış anlaşılmalara maruz kalan
harem teşkilatının Dolmabahçe Sarayı Harem-i Hümâyun bölümü örneğinde
yorumlanması, ve yaşayan bir merkez haline getirilmesine dair öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Palace museums can retain their "authenticity" only if their collections are displayed
in an historically accurate way, in such a way that they interpret historical figures as
well as the values they embody. In this thesis, which is composed of three chapters,
excluding the introduction and the conclusion, Dolmabahçe Palace's Harem
Section's furnishing policies were examined in accordance with the concepts of
"authenticity" and "interpretive communication." In the first chapter, the relationship
between "palace" and " museum," "house" and "museum" and the significance of
palace museums among the other museum types, were researched. Some of the
leading palace museums in the world and in Turkey, which share universal
characteristics in their museumification process, were studied. In the same chapter,
the concepts of how "authenticity" and "interpreting communication" correspond
precisely to specific historical structures, and the relationship between these concepts
are examined, as well as the committees and unions engaged in studies on
authenticity and interpreting communication on international platforms.The second
chapter deals with the history of Dolmabahçe Palace.Also the changes seen in the
harem experience of the palace, beginning with the 19th century, were followed, and
the documentation and inventory studies which were vital to the furnishing
applications were examined in connection with the administrative processes that the
palace had with the declaration of the Turkish Republic. In the third chapter, the
methods and criterias that were followed in the furnishing applications, as well as the
interpretive techniques that support the visitor experience in Dolmabahçe Palace
Harem section were evaluated. During this study, a written furnishing and
interpretive plan was not found by the National Palaces, which are affiliated with the
General Secretariat of the Grand National Assembly of Turkey. In the evaluation and
conclusion section, there are suggestions for the interpretation of the Harem
organization, which is important to the legacy of the Ottoman Empire, but also
susceptible to misunderstanding by the public at large, both in Turkey and abroad.
Suggestions on how to make Dolmabahçe Palace Harem section an example of a
living history museum are also presented.