Öğretim elemanlarının e-öğrenme hazırbulunuşluk düzeyleri ile öz-düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between e-learning readiness levels and self-regulation skills of lecturers
Yazar: ESRA UĞUR ZOR
Danışman: DOÇ. DR. SİNEM TARHAN
Bartın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hayat Boyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Elektronik öğrenme = Electronic learning ; Hazırbulunuşluk = Readiness ; Yaşam boyu öğrenme = Lifelong learning ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation skill ; Öğretim elemanları = Instructors

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı Batı Karadeniz Bölgesindeki üniversitelerde görev yapan
öğretim elemanlarının e-öğrenme hazırbulunuşluk düzeyleri ile öz-düzenleme becerileri
arasındaki ilişkiyi demografik değişkenler (cinsiyet, yaş, akademik unvan, medeni durum,
çocuk sayısı, yabancı dil seviyesi, haftalık ders yükü, kitlesel açık çevrimiçi derslere
(KAÇD) katılım) açısından incelemektir.
Bu araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak
gerçekleştirilmiştir. Araştırmada ulaşılabilir örneklem yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya
253 öğretim elemanı gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmanın verileri "Akademik Personelin
E-Öğrenmeye Hazır Bulunuşluk Ölçeği" ve "Öz-Düzenleme Ölçeği" ile toplanmıştır.
Verilerin analizi için SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. Öğretim elemanlarının e-öğrenmeye
hazırbulunuşluk düzeyleri ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin cinsiyet, yaş,
akademik unvan, medeni durum, çocuk sayısı, yabancı dil seviyesi, haftalık ders yükü,
KAÇD katılım değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterip göstermediğini tespit etmek
amacıyla iki değişkenli verilerde bağımsız gruplar için t-testi, ikiden fazla değişkene sahip
olan verilerde tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Tek yönlü varyans analizi
sonrası ikili gruplar arasındaki anlamlı farklılıkları belirlemek amacıyla post-hoc
testlerinden Scheffe testi kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkinin incelenmesinde
korelasyon ve regresyon tekniğinden yararlanılmıştır.
Elde edilen bulgulara göre; öğretim elemanlarının e-öğrenme hazır bulunuşluk
düzeyleri ile öz-düzenleme becerileri arasında pozitif yönde ama düşük düzeyde anlamlı bir
ilişki bulunmuştur. Cinsiyet, yaş, çocuk sayısı, akademik unvan, haftalık ders yükü ve
KAÇD katılım durumu değişkenlerinin, e-öğrenme hazırbulunuşluk düzeyi ile öz-düzenleme becerisi üzerinde herhangi bir etkisi bulunmaz iken; medeni durum ve yabancı
dil okuma seviyesinin öz düzenleme becerisi üzerinde, yabancı dil anlama, yabancı dil
konuşma ve yabancı dil yazma seviyesinin e- öğrenme hazır bulunuşluk düzeyinde etkili bir
değişken olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmanın sonucunda, öğretim elemanlarının
demografik değişkenleri açısından e-öğrenme hazır bulunuşluk düzeylerine en çok katkıyı
KAÇD katılım değişkeni göstermiş ve aralarında anlamlı bir farklılık görülmüştür. Öz-düzenleme becerilerinde en çok katkıyı yabancı dil okuma seviyesi değişkeni göstermiş fakat
aralarında anlamlı bir farklılık görülmemiştir.
2020 yılının ilk aylarından bu yana yaşanan pandemi süreci göz önüne alındığında,
bireylerin yaşam boyu öğrenme faaliyetlerine devam edebilmelerinde ve ruh sağlıklarını
koruyabilmelerinde e-öğrenme platformları çok önemli bir yer tutmuştur.
Yaşam boyu öğrenme, sadece formal eğitim alan kişiler için değil öğrenmeye açık
her birey için hayat boyu devam eden bir süreçtir. KAÇD'ler bireylerin öğrenme ihtiyacını
karşılamak için çeşitli alanlarda kurs imkânı sağlayan ve kullanımı gün geçtikçe yaygınlaşan
e-öğrenme ortamlarıdır. Türkiye'de kullanımı yeni yaygınlaşan KAÇD'ler üzerine sınırlı
sayıda akademik çalışma yapılmıştır. Öğretim elemanlarının e-öğrenme hazır bulunuşluk
düzeyleri ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkiyi farklı değişkenler açısından
incelemeyi amaçlayan bu çalışmanın bundan sonra bu alanda yapılacak çalışmalara ışık
tutacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The main aim of this study is to examine the relationship between the e-learning
readiness levels and self regulation skill of faculty members working at universities in the
Western Black Sea Region in terms of demographic variables (gender, age, academic title,
marital status, number of children, foreign language level, weekly course load, MOOC
participation).
This research was carried out using the relational scanning model, one of the
quantitative research types. In the research the convenient sampling was used. Two hundred
and fifty three lectures participated voluntarily in the research. The research datum were
obtained from academic staff e-learning readiness scale (ASELRS) and self regulation scale
(SRS). For data analysis SPSS 22.0 data analysis program was used. In order to determine
whether lecturer ASELRS levels and SRS skills differ significantly according to variables
of gender, age, academic title, marital status, number of children, foreign language level,
weekly course load, MOOC participation. T-test for independent groups in bivariate data
and one way variance analysis (ANOVA) for the data having more than more variable. After
one way variance analysis, Scheffe test, one of the post-hoc tests, was used to determine the
significant differences between the two groups. Correlation and regression techniques were
used to examine the relationship between variables.
According to the findings, a positive but low-level significant relationship wa found
between the levels of ASELRS and SRS skills of the lecturers who participated and did not
participate in the MOOC. A significant positive but low-level correlation was found between
ASELRS levels and SRS skills of lecturers who did not participate in MOOCs. It is found
that while variables, gender, age, number of children, academic title, number of children,
weekly course load, MOOC participation have no effect on ASELRS levels and SRS skills,
marital status and foreign language reading level are effective variables on SRS skills,
foreign language comprehension, foreign language speaking and foreign language writing
levels are effective variables on ASELRS levels. In addition as a result of the research the
MOOC participation variable showed the most quantity of contrubition to the e-learning
readiness in terms of the demographic variables of the academic staff. The variable of foreign
language level contributed the most SRS skills but no significant difference was found
between them.
Considering the pandemic process that has been experienced since the first months
of 2020, e-learning platforms have played a very important role in the ability of individuals
to continue lifelong learning activities and to protect their mental health.
Lifelong learning is a lifelong process not only for those who receive formal
education but also for every individual who are open to learning. MOOCs are e-learning
environments that provide courses in various fields to meet the learning needs of individuals
and are becoming widespread day by day. Limited use of the new academic studies was
carried out on MOOCs of which use is newly widespread in Turkey. It is thought that this
study aiming to examine the relationship between e-learning readiness level and selfregulation skills of lecturers, will shed light on future studies in this area.