Abdullah Nedim: Hayatı, eserleri ve edebi kişiliği
Abdallah Nadim: His life, works and literary personality
Yazar: OSMAN HACIMAHMUTOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ÖMER İSHAKOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Biyografi = Biography ; Mısır edebiyatı = Egyption literature ; Nedim, Abdullah = Nedim, Abdullah

Özet:
19. yüzyıldaki Mısır Edebiyatınının önde gelen isimlerinden, yazar, gazeteci, hatip ve şair Abdullah Nedîm'i işlediğimiz bu tezimizde, sömürge düzenine karşı baş kaldırı hareketine konuşmaları ve yazıları ile korkusuzca ve samimiyetle katılan Mısırlı Nedîm'in hayatı, edebi şahsiyeti ve eserleri ele alınmıştır. Nedîm'in hayatındaki dönüm noktası Kâhire'de Mahmud Sami el-Barudi ile tanışması ve 1881 yılında  Urâbi ayaklanmasına katılması olmuştur. Ayaklanmaya destek olmak için et-Tenkît ve't-Tebkît dergisini çıkarmış ve ayaklanmanın  sesi olmuştur. İngiliz ordusuna karşı Ahmed Urâbi ve Mahmud Sami el-Barudi ile Arapların yenilgisiyle sonuçlanan Tel el-Kebir savaşına katılmıştır. Nedîm güçlü, iradeli, tatlı dilli, büyüleyici bir hatip ve mükemmel bir motivasyon ustasıydı. Kitlelerin nasıl düşündüğünü bilir, konuşmalarını bu doğrultuda yapardı. Çıkardığı üç dergiyle, gazetecilik mesleğinin zirvesine çıkmıştır. Sosyal reform alanında, devrinin zengin ve fakirlerini eleştirenlerin başındaydı. Sosyal çağrısının ekseninde dayanışma vardı. Bu yüzden hayır ve dayanışma cemiyetleri inşa etmiş, halk arasında eğitim ve yardımlaşmanın yaygınlaşmasını hedeflemiştir. Kültür alanında Nedîm, Arap edebiyatının en büyük müellifleri arasında yer almaktadır. Hayatı boyunca ve özellikle saklanma döneminde ilmi ve edebi birçok eser yazmıştır. Makalelerinde, insanların bilinçlenmesine sebep olacak hayati konulara değinmiştir. Nedîm, halk edebiyatının en büyük şahsiyetlerinden biriydi. Bu edebiyatı, modern uyanışın hedefleri, talimatları ve sosyal ıslâh ile genişletmeyi başardı. Nedîm'in edebiyatı, sınıf ayrımı gözetmeksizin halkın tümüne hitap ediyordu. Edebiyata dair tüm yaptıkları, konuşmaları, şiirleri, diyalogları, hitabeti, sosyal makaleleri, edebi oyunları halk içindi. Meşhur kimseler, fellâhlar, zenginler bu edebi türlerden istifade ederdi. Sosyal konular hakkında kaleme aldığı zecelleri, genel olarak zecel sanatına ışık tutmuştur.
 Tezimizde, Nedîm' in yaşadığı dönemde hayatına etki eden faktörler, edebiyat dünyasına atılması, batılılaşmaya karşı verdiği mücadele, sürgün dönemleri, eserleri ve çıkardığı dergilere yer verilmiştir.

Abstract:
In this thesis, we have worked on the leading fîgures of 19th century Egyptian Literature, orator, journalist and poet Abdallah Nadîm who participated  the uprising against the colonial order with his fearlessly and sincerely writings and speeches.  We analysed Egyptian Nadîm's life, his literary personality and works.The milestone in Nedîm's life was his meeting with Mahmoud Sami al-Barudi in Cairo and joining the 'Urâbi uprising in 1881. He published et-Tenkît ve't-Tebkît magazine to support the uprising and became the voice of the revolt. He joined Tell el-Kebir war against the British army with  Ahmed 'Urâbi and Mahmoud Sami al-Barudi  which resulted in the defeat of the Arabs. Nadim was a strong, steadfast, sweet-tongued, charming orator and a great master of motivation. He knows very well how the people think, and speak in this direction. He reached  the summit of the journalism profession with his three magazines. In the fîeld of social reform, he was one of the top fîgures who criticize  the rich and the poor people of his era. There was solidarity in the axis of his  social calling. Therefore, he built charity and solidarity communities and aimed at the spreading of education and solidarity among the people. In the fîeld of culture, Nadim is one of the greatest authors of Arabic literature. He has written many works of art and literature throughout his life and especially during his hiding period. In his articles, he mentioned the vital issues that would cause people to become conscious. Nadim was one of the greatest fîgures of folk literature. It succeeded in expanding this literature with the goals and instructions of modern awakening and social rehabilitation. Nadim's literature addressed to the whole people regardless of class distinction. All the things he did about literature, his speeches, poems,  dialogues, social articles, literary plays were for the people. Famous people, fallahs and rich people benefîted from these literary genres. The zecelles that he wrote about  social subjects shed light on the art of zecel in general. 
In this thesis, we analysed Egyptian Nadim's life, his literary personality and works, major factors  that affected him throughout his life, joining to literature world, his struggle against westernization, exile periods, his works and published journals.