Sosyal hizmet alanında çalışan profesyonellerin çocuk hakları temel değerleri ekseninde erken yaşta evliliğe bakışı: Bitlis ili örneği
The social service proffesionals' views on early marriage in the context of core values of children's rights: The example of Bitlis province
Yazar: BAŞAK DÜZEL
Danışman: DOÇ. DR. VEHBİ ÜNAL
Adıyaman Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Bitlis = Bitlis ; Erken evlililk = Early marriage ; Sosyal hizmet uzmanları = Social workers ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyodemografik değişkenler = Sociodemographic variables ; Çalışanlar = Workers ; Çocuk hakları = Children's rights

Özet:
Bu çalışma, Bitlis il genelinde doğrudan ve dolaylı sosyal hizmet sunumu yapan kurum/kuruluşlarda görev yapmakta olan profesyonellerin erken yaşta evliliğe bakışını çocuk hakları temelinde değerlendirmeyi ve meslek elemanlarının erken yaşta evliliğe bakış açıları ile çeşitli sosyodemografik değişkenler arasındaki ilişkiyi ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Araştırmanın evrenini Bitlis il genelinde doğrudan ve dolaylı sosyal hizmet sunumu yapan kurum/kuruluşlarda görev yapmakta olan profesyoneller (sosyal hizmet, psikolojik danışmanlık ve rehberlik, psikoloji, sosyoloji, çocuk gelişimi ve öğretmenlik bölüm mezunları) oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında il genelinde görev yapan 94 meslek elemanının 91'i anketi yanıtlamış, çalışmaya %94 oranında katılım sağlanmıştır. 
Araştırmada kurulan hipotezlerin sınanması için gereken veriler, araştırmacı tarafından yapılandırılmış bir anket formu aracılığıyla toplanmıştır. Anket formu meslek elemanlarının çocukluk dönemine ve çocuk haklarına bakışını, evliliğe ilişkin kişisel öyküsünü, erken yaşta evliliğin tanımlanmasını, erken yaş evliliklerinin kaynağına dair bakış açısını, mesleki çalışmalarda erken yaşta evlilik vakalarını konu alan 23 kapalı uçlu, 43 yarı kapalı uçlu toplam 66 sorudan oluşmaktadır. 
Araştırmada elde edilen bulguların değerlendirilmesinde SPSS 22 programı kullanılmıştır. Bulgular, frekans ve yüzde dağılımlarının hak temelli yaklaşımın temel unsurları bağlamında araştırmacı tarafından yorumlanarak ve hipotezlerle test edilerek değerlendirilmiştir. Meslek elemanlarının erken yaşta evliliğe ilişkin görüşlerinin sosyodemografik değişkenlerle (cinsiyet, yaş, meslek, yetiştiği sosyal çevre, yoğunlukla çalışmakta olduğu sosyal hizmet alanı, görev süresi, medeni durum, çocuk hakları konulu eğitim geçmişi, erken yaşta evlilik konulu eğitim geçmişi) ilişkisi Pearson Ki-Kare bağımsızlık testi ile analiz edilmiştir.
Çalışmada, hipotezlerin sınanmasının yanı sıra meslek elemanlarının erken yaş evlilik olgusuna yaklaşımları, sorun alanının kaynağına ve çözüme yönelik düşünceleri ve mesleki çalışmada erken yaşta evlilik vakalarına yaklaşımlarının bulgulara dayanılarak araştırmacı tarafından yorumlanmasına yer verilmektedir.

Abstract:
This study aims to evaluate the views of professionals working in the institutions/organizations that provide direct and indirect social services in Bitlis province towards early marriage in the context of the basic values of children's rights and to reveal the relationship between the perspective of professional staff on early marriage and various sociodemographic variables.
The target population of the study, includes professional staff in the definition of social services professionals in institutions/organizations that provide direct and indirect social services throughout Bitlis province (social worker, school counselor, psychologist, sociologist, child development specialists, teachers). Within the scope of the study, 91 of the 94 professional staff working throughout the province answered the questionnaire, and 94% participation was achieved in the study. 
The data required to test the hypotheses propounded in this study were collected by a questionnaire constructed by the researcher. The questionnaire consists of 66 questions in total, 23 closed-ended and 43 semi-closed-ended, which are about the perspective of professional staff on childhood and children's rights, their personal history regarding marriage, defining of early marriage, their perspective on the origin of early marriages, and the cases of early marriage in professional work.
SPSS 22 program was used to evaluate the findings obtained in the study. The findings were analized by interpreting the frequency and percentage distributions in the context of the basic elements of the rights-based approach and testing them with hypotheses by the researcher. The relationship of the opinions of the professional staff regarding early marriage with sociodemographic variables (gender, age, profession, social environment in which they grew up, social work area where they work with intensity, tenure, marital status, educational background on children's rights, educational background on early marriage) was analyzed with Pearson Ki-Kare independence test.
In the study, the professional staff's approaches towards the phenomenon of early marriage, their ideas related to the solution of early marriage problem and their approaches towards the early marriage cases in their professional work were discussed based on the findings in addition to the hypotheses' being tested.