İlköğretim 2. kademe fen ve teknoloji ders kitaplarındaki ünite sonu değerlendirme sorularının incelenmesi
An assesment of end-of-unit questions in the middle school science textbooks
Yazar: ERSİN GİRGİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YILMAZ ÇAKICI
Trakya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Eğitim = Education ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Sorular = Questions ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Ders kitapları, öğretim programlarında yer alan konuları, planlı ve düzenli bir biçimde inceleyip açıklayan ve öğrenciyi dersin hedefleri doğrultusunda yönlendiren temel unsurlardan biridir. Bu nedenle ders kitapları eğitim-öğretim sürecinde göz ardı edilemeyecek kadar büyük bir öneme sahiptir.Bu çalışmanın amacı ilköğretim 2. kademe Fen ve Teknoloji ders kitaplarındaki ünite sonu değerlendirme sorularını Bloom Taksonomisine göre incelemek ve bu sorularla ilgili öğretmen ve öğrencilerin düşüncelerini belirlemektir. Araştırma betimsel (descriptive) bir çalışma olup, veriler üç farklı kaynaktan toplanmıştır. İlk olarak, ilköğretim ikinci kademede kullanılan üç farklı yayınevine ait beş adet Fen ve Teknoloji ders kitabının doküman analizi yapılmıştır. İkinci olarak Edirne il merkezinden uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 20 öğretmen ve 30 öğrenci ile yarı-yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir.Araştırma sonucunda, ders kitaplarındaki ünite sonu değerlendirme sorularının çok büyük oranda bilgi basamağına ait sorulardan oluştuğu belirlenmiştir. Bunu küçük oranlarda kavrama düzeyindeki sorular takip ederken; uygulama, analiz, sentez ve değerlendirme düzeyine ait sorular ise yok denecek kadar azdır. Öğretmen ve öğrencilerle yapılan görüşmeler sonucunda bilgi basamağına ait soruların öğrencilerin en çok sevdikleri sorular olması oldukça düşündürücüdür. Öğretmenler soruların sayısının arttırılmasını vurgularken, öğrenciler soruların öğrendiklerini tekrar etmeye, pekiştirmeye ya da onları sınava hazırlamaya yönelik olması gerektiğini belirtmişlerdir.

Abstract:
Textbooks are one of the main constituents both guiding students in the light of course objectives, and presenting the themes in the curriculum in a planned and programmed way. In this context, textbooks have a great importance so that cannot be disregarded.The aim of this study is to determine the cognitive levels of end-of-unit questions in the middle school science textbooks according to Bloom?s taxonomy, and also to reveal the views of teachers and students about these questions. The research is a descriptive study and the data were collected from three different sources. At the outset, five different Science and Technoloy textbooks used in the middle schools in Turkey were analyzed. Then, the semi-structured interviews were conducted with 20 Science and Technology teachers and 30 students in Edirne that were selected with through appropriate sampling method.The research findings revealed that a great majority of the end-of-unit questions in the middle school science textbooks consists of the knowledge-level questions. While the questions at the comprehension level follows the knowledge level questions with smaller portions, the questions at the level of application, analysis, sythensis, evaluation were almost missing in the middle school science textbooks. Based on the interview results conducted with students and teachers, it is quite engrossing that the knowledge level questions are the most liked questions by students. While teachers emphasized the need for increasing the number of the end-of-unit questions, the students stated that the questions should provide opportunity for repeating, reinforcing what they have learnt before or preliminary for exams.