Örgüt kültürünün sosyal kaytarma üzerindeki etkisinde örgütsel dışlanmanın aracı rolü
The mediating role of organizational ostracism behavior in the effect of organizational culture on social loafing behavior
Yazar: DUYGU KARAKÖSE
Danışman: DOÇ. DR. ERCAN YAVUZ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Rekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı / Rekreasyon Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration

Özet:
Çalışmanın amacı örgüt kültürünün sosyal kaytarma davranışı üzerindeki etkisinde örgütsel dışlanmanın aracı rolünü anlamaya odaklanmaktadır. Bu noktada işgörenlerin sosyal kaytarma davranışları ile örgütsel dışlanma davranış tarzları belirlenmiştir. Araştırma çalışma grubunu, Ankara ilinde yer aaln kamu ve özel sektörde faaliyet gösteren 100 ve daha fazla işgörene sahip rekreasyon işletmeleri, konaklama işletmeleri, yiyecek-içecek işletmeleri, eğlence işletmeleri ve turizm işletmeleri(seyahat acentaları vb.) örgütlerin işgörenleri oluşturmaktadır. Belirlenmiş olan örneklem grubuna toplamda 500 anket formu gönderilmiştir. Gönderilen anket formlarının 480 adedinin geri dönüşü sağlanmıştır. Geri dönüş sağlanmış olup ancak eksik ya da hatalı olan anket formları veri setine dahil edilmemiştir. Toplamda 452 sağlıklı anket formu elde edlilerek veri setini oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında veri toplamada anket tekniğinden faydalanılmıştır. Düzenlenmiş olan anket formda dört bölüm yer almaktadır. Anket formunda; kişisel bilgi formu, örgüt kültürü ölçeği, sosyal kaytarma ölçeği ve örgütsel dışlanma ölçeği bulunmaktadır. Ölçeklere verilen cevaplar SPSS programından yardım alınarak analiz edilmiştir.  Bu noktada Örgüt kültürü algısı ile sosyal kaytarma davranışı arasında orta şiddetli, anlamlı ve negatif yönlü ilişki tespit edilmiştir. Öte yandan örgüt kültürü algısı ile örgütsel dışlanma algısı arasında düşük şiddetli, anlamlı ve negatif yönlü ilişki tespit edilmiştir. Belirlenmiş olan H1, H1a, H1d, H2, H2c, H2b, H3,H4 hipotezleri desteklenmiş olup; "H1b: Adhokrasi kültürünün sosyal kaytarma davranışını üzerinde anlamlı etkisi vardır" ve "H1c: Piyasa (Pazar) kültürünün sosyal kaytarma davranışını üzerinde anlamlı etkisi vardır" hipotezleri desteklenmemiştir.

Abstract:
The aim of the study focuses on understanding the mediating role of organizational ostracism in the effect of organizational culture on social loafing behavior. At this point, employees' social loafing behaviors and organizational exclusion behavior styles were determined. The research study group consists of employees of recreation businesses, accommodation businesses, food and beverage businesses, entertainment businesses and tourism businesses (travel agencies, etc.) organizations with 100 or more employees operating in the public and private sectors in Ankara. A total of 500 survey forms were sent to the determined sample group. 480 of the survey forms sent were returned. Feedback was provided, but incomplete or incorrect survey forms were not included in the data set. A total of 452 healthy survey forms were obtained and constitute the data set. Within the scope of the research, survey technique was used to collect data. There are four sections in the prepared survey form. In the survey form; There are personal information form, organizational culture scale, social loafing scale and organizational exclusion scale. The answers given to the scales were analyzed with the help of the SPSS program. At this point, a moderate, significant and negative relationship was detected between the perception of organizational culture and social loafing behavior. On the other hand, a low-severity, significant and negative relationship was determined between the perception of organizational culture and the perception of organizational ostracism. The determined hypotheses H1, H1a, H1d, H2, H2c, H2b, H3, H4 were supported; The hypotheses "H1b: Adhocracy culture has a significant effect on social loafing behavior" and "H1c: Market culture has a significant effect on social loafing behavior" were not supported.