Bir propagandanın analizi: Erken Soğuk Savaş döneminde NATO'nun kamu diplomasisi faaliyetleri (1952-1964)
An analysis of a propaganda: NATO's public diplomacy activities in the early Cold War period (1952-1964)
Yazar: BURAK SARPER BAYRAMOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ SATAN
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: NATO = North Atlantic Treaty Organisation ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Kamu diplomasisi Soğuk Savaş döneminde başta ABD olmak üzere Batı bloğu ülkeleri tarafından propaganda yerine kullanılmaya başlanan bir iletişim tekniğidir. Net tanımı 1965'te yapılsa da bu tekniklerin çok daha uzun zamandır uygulandığı bilinmektedir. NATO'nun olası yeni üyelerinde ittifak lehine kamuoyu oluşturmak amacıyla çeşitli uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Türkiye, Yunanistan ile birlikte kuruluşundan sonra ittifaka dahil olan iki ülkeden biridir. Türkiye'de NATO aleyhine çeşitli kampanyalar yapılsa da NATO lehine uygulanan kampanyalar daha fazla olmuştur. Aynı zamanda NATO'nun itibarı, 1964 yılında tarihimizde Johnson Mektubu olarak bilinen olay ile beraber sarsılmıştır. Öte yandan Türkçe literatürde bu çalışmalar derlenmemiş ve akademik bir gözle üzerlerinde çalışılmamıştır. Çalışmamızın amacı literatürdeki bu boşluğu doldurmak ve NATO'nun kamu diplomasisi faaliyetlerinin bu bölümünü gözler önüne sermektir. Çalışmamız dahilinde öncelikle NATO'nun oluşumuna giden süreç tarihsel bir bağlamda ele alınarak Türkiye'nin NATO üyeliğine olan yolculuğuna değinilecektir. Ardından kamu diplomasisinin tanımına yer verilecek, çalışmamızda ele aldığımız tarih aralığında henüz tanımı yapılmadığından ötürü, geçmiş kamu diplomasisi uygulamalarına da kısa örnekler verilecek ve benzer disiplinlerle olan ilişkisi ele alınacaktır. Bundan sonra NATO Enformasyon Servisi'nin kuruluş süreci incelenecek, ardından Servis'in faaliyetleri işlenecek ve Türk kamuoyunun bu konudaki tutumundan bahsedilecektir. Sonuç bölümünde de NATO'nun günümüzde Türkiye'de düşen popülaritesini arttırmak için geçmiş deneyimlerden hareketle bir hareket planı önerisi yapılacak, Türkiye'nin NATO'daki ilk yıllarında Türk toplumuna NATO'yu kabullendiren yöntemlerin günümüzde ne gibi uygulanabileceği konusu üzerinde durulacak ve Türk yetkililerin bu konu üzerinde izleyebileceği bir yol haritası çıkartılacaktır.

Abstract:
Public diplomacy is a communication technique that was started to be used instead of propaganda by Western bloc countries, especially the USA, during the Cold War period. Although its clear definition was made in 1965, it is known that these techniques have been applied for much longer. Various practices have been carried out in order to create public opinion in favor of the alliance among possible new members of NATO. Turkey, along with Greece, is one of the two countries that joined the alliance after its establishment. Although there have been various campaigns against NATO in Turkey, there have been more campaigns in favor of NATO. At the same time, NATO's reputation was shaken by the event known in our history as the Johnson Letter in 1964. On the other hand, these studies have not been compiled and have not been studied from an academic perspective. The aim of our study is to fill this gap in the Turkish literature and to reveal this part of public diplomacy activities of NATO. In our study, we will first address the process leading to the formation of NATO in a historical context and touch upon Turkey's journey to NATO membership. Then, we will mention the definition of public diplomacy, provide brief examples of past public diplomacy practices since the term had not yet been defined during the period covered by our study, and discuss its relationship with similar disciplines. Following this, we will examine the establishment process of the NATO Information Service, then cover the activities of the Service and mention the Turkish public's attitude towards this issue. In the conclusion section, an action plan proposal will be made based on past experiences in order to increase the decreasing popularity of NATO in Turkey today, and it will be emphasized how the methods that made Turkish society accept NATO in Turkey's first years in NATO can be applied today, and a road map that Turkish authorities can follow on this issue will be drawn up.