Türk Vergi Hukukunda mücbir sebep
Force majeure in Turkish Tax Law
Yazar: ERTUĞRUL ÇEKİN
Danışman: PROF. DR. ENDER ETHEM ATAY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Vergi Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Mücbir sebepler = Force majeure ; Türk vergi hukuku = Turkish tax law ; Vergi Hukuku = Tax Law

Özet:
Dünya üzerindeki tüm devletlerin karşılaştığı doğal afetler gibi Türkiye de coğrafi konumu sebebiyle doğal afetlere maruz kalan bir ülkedir. Ülkemiz özellikle Asya ve Avrupa kıtası gibi büyük iki kıtanın arasında kalması sebebiyle deprem bölgesi niteliğini taşımaktadır. İnsan iradesinin dışında gelişen ve insan gücünün karşı koyamadığı bu doğal afetler neticesinde birçok insan mağduriyet yaşamakta ve günlük yaşantısını normal ve olağan bir şekilde devam ettirmesine olanak bulunmamaktadır. Anayasamızda belirtilen hukuk devletinin, Anayasa Mahkemesi tarafından "…, insan haklarına saygı gösteren, bu hakları koruyucu adil bir hukuk düzeni kuran ve bunu devam ettirmeye kendini zorunlu sayan, bütün faaliyetlerinde hukuka ve anayasaya uyan bir devlet …" şeklinde tanımı yapılmış ve devlet otoritesine hukuk düzenini adilce kurması, kanun önünde eşit davranma ödevi yüklenmiştir. Adil bir hukuk düzeni ise eşit konumda olanlara aynı kuralların uygulanması, farklı durumda olanlara ise farklı hukuk kurallarının uygulanması yoluyla gerçekleşebilir. Mücbir sebebin düzenleniş amacı ise tam anlamıyla adil bir hukuk düzeni kurma gayesidir. Bu kapsamda, mücbir sebebin hangi olaylar neticesinde kabul edilmesi gerektiğine tezde yer verilmiştir. Araştırma yöntemi olarak, belgesel tarama yöntemi kullanılarak kitap, makale taraması, özellikle Danıştay kararları, Maliye Bakanlığı özelgeleri ve tebliğleri incelenmiş uygulama noktasındaki yaklaşımlara ağırlık verilmeye çalışılmıştır. Tezde, mücbir sebep hallerinin neler olduğunun incelenmesinden başka, düzenlenme şekli, amacı ve uygulamadaki aksaklıklara yer verilmeye çalışılmıştır. Sonuç olarak da mücbir sebep ile ilgili genel bir değerlendirme yapılmış ve uygulamaya dair çözüm önerileri sunulmuştur.

Abstract:
As all countries are exposed to natural disasters in the world, Turkey is also specifically struggled by natural disasters due to its geographical location. Turkey is especially threatened by several fault lines, thus the country occasionally experiences heavy earthquakes. As a result of these natural disasters, which are irresistible and occurred beyond human desire, many individuals find themselves in a condition that cannot sustain normal human life.The Constitutional Court describes the "rule of law" specified in the Constitution, a state respecting human rights, protecting these rights by establishing a fair legal system and considering itself obliged to maintain these, abiding by the law and constitution in its all actions..". By this explanation the state authority is made responsible to establish the legal system fairly and to act equally before law. A fair rule of law is established by applying same rules to those in the same conditions and applying different rules for those in different conditions. Conception of compelling reason is regulated literally to realize the rule of law. In this context in which conditions compelling reason should be accepted as force majeure is discussed in this work. As a research method, documentary research is conducted by investigating books, articles, especially The Council of State decisions and The Ministry of Finance rulings. In this thesis, what compelling reason is examined; also its way of regulation and the obstacles are considered.  As a result, the thesis generally discusses the term "compelling reason" and present recommendations for possible solutions.