İslam hukukunda tek taraflı hukuki işlemler
Unilateral legal transactions in Islamic law
Yazar: EMİNE GÜMÜŞ BÖKE
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA UZUNPOSTALCI
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law

Özet:
Dinî veya lâik bütün hukuk sistemleri, fertlerin ihtiyaç duyduğu tasarruf ve ilişkileri belirli bir düzene bağlamış ve bu ilişkilerin "hukukî işlemler" dediğimiz meşruiyet içerisinde gerçekleşmesini istemiştir. Her devirde ve toplumda farklı adlandırma, işleyiş ve sonuca sahip olsa bile hukukî işlemler, beşerî  ilişkilerin zorlaması sonucu ortaya çıkmış ve mevcut hukuk sistemleri tarafından da yapılan birtakım müdahalelerle objektif  bir yapıya kavuşturulmuş  hukukî  ilişkiler münasebetidir.

	İnsanlık tarihinin en önemli  müesseselerinden birisi olan hukukî işlem  müessesesi  diğer hukuk sistemlerinde olduğu gibi İslâm hukukunda da borcun  önemli kaynaklarından  birini teşkil etmektedir. Hukukî işlemler içerisinde ise çok taraflı olanlar olduğu gibi "tek taraflı hukukî işlemler" de önemli bir yere sahiptir. Zira bu tür işlemler bir taraftan hukuk sistemlerine doktrin zenginliği ve hukuka işlerlik sağlarken bir taraftan da insanlar arası dayanışma  ve yardımlaşmaya büyük ölçüde  katkı sağlamaktadır. 

	 İslâm hukuku ile ilgili yapılan çalışmaların da eksenini teşkil eden hukukî işlemler,  muamelât hukukuyla ilgili olan akidler başlığı altında çağdaş müellifler tarafından ele alınmış ve bu hususta haylî mesafe kat edilmiştir. Buna rağmen modern batı hukukuyla ilgili eserlerle mukayese edildiğinde İslâm hukukunun bazı bölümleri geniş ölçüde işlenmiş ve belirginlik kazanmış olmakla birlikte fıkhın geneli açısından yapılması gereken çalışmaların yapılanlardan daha fazla olduğu görülmektedir. İşte tek taraflı hukukî işlemler konusunda hazırlanan bu tez  muâmelâta dair yapılmış bir çalışma niteliğindedir.

Abstract:
All legal systems, whether religious or secular, have tied the savings and relations that individuals need to a certain order and want these relations to take place within the legitimacy we call "legal transactions". Even though it has different naming, functioning and results in every era and society, legal transactions are a relationship of legal relations that have emerged as a result of the forcing of human relations and that have gained an objective structure with some interventions made by the existing legal systems.
The institution of legal transaction, which is one of the most important institutions in the history of humanity, constitutes one of the important sources of debt in Islamic law, as in other legal systems. In legal transactions, "unilateral legal transactions" have an important place as well as multilateral ones. Because, while such transactions provide doctrinal richness and operability to the legal systems on the one hand, they also contribute to the solidarity and cooperation between people to a great extent.
Legal transactions, which also constitute the axis of the studies on Islamic law, have been handled by contemporary authors under the title of contracts related to the law of transactions, and a great deal has been covered in this regard. However, when compared with the works related to modern western law, some parts of Islamic law have been extensively studied and become clear, but it is seen that the studies that need to be done in terms of general fiqh are more than what has been done. This thesis, which is prepared on unilateral legal transactions, is a study on transactions.