Hemşirelerin intestinal stoma bakımına ilişkin bilgi ve uygulamalarının incelenmesi
Investigation of nurses' knowledge and practices on intestinal stoma care
Yazar: NAGİHAN GAYİR
Danışman: PROF. DR. ŞENAY UZUN
Yeditepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Cerrahi stomalar = Surgical stomas ; Hasta bakımı = Patient care ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; İntestinal hastalıklar = Intestinal diseases

Özet:
Amaç: Bu çalışma, hemşirelerin intestinal stoma bakımına ilişkin bilgi ve uygulamalarının incelenmesi amacıyla uygulanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma tanımlayıcı tipte ve kesitsel desendedir. Araştırmanın örneklemini özel bir sağlık grubunun İstanbul'daki iki hastanesinde çalışan ve intestinal stomalı bireylere bakım veren 62 hemşire oluşturmuştur. Araştırmanın uygulaması 26 Ocak-28 Şubat 2018 tarihleri arasında yapılmış ve veriler araştırmacı tarafından hazırlanan veri toplama formu kullanılarak toplanmıştır. Araştırma verileri SPSS 24.0 paket programında, tanımlayıcı istatistiksel analizler (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, minimum-maksimum değer), Kruskal Wallis Varyans Analizi ve Mann-Whitney U testi kullanılarak, %95'lik güven aralığında ve p<0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Araştırma için, etik kurul onayı alınmıştır.
Bulgular: Araştırmada hemşirelerin yaş ortalamasının 24.46±4.41 olduğu, çoğunluğunun intestinal stomalı bireylere bakım verdiği (%93.5), yarısından fazlasının (%56.5) intestinal stoma bakımına ilişkin eğitim aldığı, çoğunluğunun (%72.6) güncel bilgiyi takip etmediği, güncel bilgiyi takip ettiğini bildiren hemşirelerin ise, yayın (makale, kitap gibi) takip etme oranının yüksek olduğu (%70.5), stoma bakımına ilişkin bilgi puan ortalamasının (28.24±6.45) ve uygulama puan ortalamasının (4.09±2.23) orta düzeyde olduğu, hemşirelerin tanıtıcı özelliklerinin bilgi ve uygulama puan ortalamalarını etkilemediği (p>0.05), hemşirelerin intestinal stoma bakımına ilişkin tanıtıcı özelliklerinden güncel bilgiyi takip etme durumunun bilgi puan ortalamalarını etkilediği (p= 0.013), eğitim alma durumu ve güncel bilgiyi takip etme durumunun ise uygulama puan ortalamalarını etkilediği saptanmıştır (p= 0.016, p=0.027).
Sonuç ve Öneriler: Hemşirelerin bilgi ve becerilerini geliştirmelerini sağlamak için hizmet içi eğitim programlarının etkinliğinin arttırılması, bilimsel programlara (kurs, kongre gibi) katılmalarının desteklenmesi ve hemşirelerin intestinal stoma bakımı ile ilgili bilgi düzeyleri ve uygulama becerilerinin periyodik olarak araştırılması önerilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Hemşireler, Stoma, Bilgi, Hemşirelik Bakımı.

Abstract:
Aim: This study was conducted to investigate the knowledge and practices of nurses about intestinal stoma care.
Materials and Method: The study is descriptive and cross-sectional. The sample of the study consisted of 62 nurses working in two hospitals of a private health group in Istanbul and giving care to individuals with intestinal stoma. The study was carried out between January 26 and February 28, 2018 and data was collected using a data collection form  prepared by the researcher. Research datas were analyzed in the SPSS 24.0 package program using a descriptive statistical analyzes (number, percent, mean, standard deviation, minimum-maximum value), a Kruskal Wallis variance analysis and a Mann-Whitney U test in 95% confidence interval and p<0.05 significance level. Ethics committee approval was obtained for the research.
Results: In the study, it was found that the average age of the nurses was 24.46±4.41, the majority of nurses (93.5%) provide care for the intestinal stoma, the majority (56.5%) had stoma care education, the majority (72.6%) did not follow the current knowledge, the nurses who reported to follow current information had a higher rate of follow-up (such as articles, books) (70.5%), the average level of knowledge about stoma care (28.24±6.45) and the average level of practice about stoma care (4.09±2.23) were found be moderate, nurses' introductory characteristics did not affect knowledge and practice score average (p>0.05), the nurses' follow-up of current knowledge among nurses' introductory stoma care characteristics had an effect on the knowledge score averages (p= 0.013), it was determined that nurses' education status and follow-up of current knowledge had an effect on the average of practice scores (p= 0.016, p= 0.027).
Conclusions and Recommendations: It has been proposed to increase the effectiveness of in-service training programs, to support participation in scientific programs (such as courses, congresses) and to periodically evaluate knowledge levels and practice skills of nurses about intestinal stoma care to ensure that nurses improve their knowledge and skills.
Key Words: Nurses, Ostomy, Knowledge, Nursing Care.