Edebiyat ve felaket: Şant dergisi ve Vahan Yarcanyan şiirleri (1918 - 1919)
Literature and catastrophe: Shant weekly and the poems of Vahan Yardjanian (1918 - 1919)
Yazar: ARARAT ŞEKERYAN
Danışman: PROF. DR. MURATBELGE
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Karşılaştırmalı Edebiyat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Karşılaştırmalı Edebiyat = Comparative Literature ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dergiler = Magazines ; Edebiyat = Literature ; Edebiyat dergisi = Literature magazine ; Ermeni edebiyatı = Armenian literature ; Ermeniler = Armenians ; Yarcanyan,  Vahan = Yarcanyan,  Vahan ; Şant dergisi = Şant magazine ; Şiir = Poem

Özet:
Bu tez, 24 Nisan 1915 Aydınkırımı'nda neredeyse her ferdi sürülmüş veya öldürülmüş olan Mütareke dönemi İstanbul Ermeni entelijansiyasına odaklanarak, "Felaket'ten sonra edebiyat mümkün müdür?" sorusuna cevap arıyor. 
Çalışma, birbiriyle bağlantılı iki bölüm halinde okunabilir. İlk kısım, 1911-1915 ve 1918-1919 yılları arasında İstanbul'da yayımlanan haftalık edebiyat ve sanat dergisi Şant'ın ikinci dönem sayılarını ana kaynak olarak kullanarak Mütareke döneminin siyasi gelişmeleri arkaplanında "yeni edebiyat" tartışmalarına eğiliyor. Bu dönemde bir avuç kalmış olan İstanbul Ermeni entelijansiyasının önünde iki kritik soru vardır: "Felaket nasıl yazılacak?" ve "Felaket'i kim yazacak?" Tezin bu kısmı, 24 Nisan 1915 tutuklamalarından kurtulup İstanbul'da saklanarak hayatta kaldıktan sonra dergisini tekrar yayımlama işine koyulan Merujan Barsamyan'ın ve hayatta kalmayı başarmış  bu bir- bir buçuk düzine entelektüelin bu iki soru etrafında yürüttükleri tartışmalara ışık tutuyor. 
Çalışmanın ikinci ve son kısmı bu tartışmalar ışığında, 24 Nisan'da tutuklanarak öldürülen Ermeni edebiyatının en büyük iki şairinden biri olan Siamanto'nun (Adom Yarcanyan) erkek kardeşi Vahan Yarcanyan'ın Ermenice edebiyatın büyük bir kriz içinde olduğu bir anda Felaket'i yazmaya aday bir şair olarak ortaya çıkışını ele alıyor. Çalışmanın bu kısmı ayrıca Vahan Yarcanyan'ın Şant'ta yayımladığı ve 1915 Ermeni Soykırımı'nı edebi alanda ilk kez sistematik olarak ele alma girişimi olan "Zarhuranki Potorigner" (Dehşet Fırtınaları) adlı şiir dizisini gün yüzüne çıkarıyor.

Abstract:
This study mainly focuses on the Armenian Intelligentsia of Istanbul during the early Armistice Period, most of whose members were exiled and killed during the Armenian Eliticide of 24th of April, 1915.  
The thesis is composed of two parts. The first one focuses on articles about "new/transformed literature," mainly by using the issues of postwar period of literary weekly Shant, which was published in Istanbul between 1911-1915 and 1918-1919. During the early Armistice period, realizing the Veradznunt (Rebirth) of the nation was the top issue of the Istanbul Armenin Intelligentsia. In this perspective, looking through Shant, we encounter two critical question of literature in the very first days this period: (1) "How should we write the Disaster? and (2) "Who is going to write it?" This part of the study tries to find possible answers through the articles appeared in Shant, mainly written by the editor in chief of the journal, Meruzhan Barsamian, who survived the catastrophe hiding in Istanbul.
The second part of the thesis focuses on the "rebirth" of Vahan Yardjanian as a poet, who was the only brother of Siamanto (Adom Yardjanian), a well-known Western Armenian poet who was massacred during the Armenian Eliticide. This last part also unearths Vahan Yardjanian's series of poems "Zarhuranki Potorigner" (The Storms of Horror) for the first time, which is the first literary response to Armenian Genocide of 1915, published in Shant weekly between November 1918 and July 1919.