İnfertilite Polikliniği'ne çocuk istemi ile başvuran polikistik over sendromlu hastalarda ovulasyon indüksiyonu sikluslarında elde edilen subendometriyal kan akımı bulgularının gebeliği predikte edebilmesinin değerlendirilmesi
Evaluation of subendometrial blood flow findings obtained at ovulation induction cycles in patients with polycystic ovary syndrome applied to  outpatient clinic to predict pregnancy
Yazar: ZEYNEP YASEMİN ÖNÜR
Danışman: UZMAN EBRU ŞAHİN GÜLEÇ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İzmir Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Kan akış hızı = Blood flow velocity ; Kısırlık = Infertility ; Kısırlık-kadın = Infertility-female ; Ovulasyon = Ovulation ; Ovulasyon indüksiyonu = Ovulation induction ; Polikistik over sendromu = Polycystic ovary syndrome ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
AMAÇ
WHO grup II anovulatuvar infertiliteye sahip kadınlarda en sık neden polikistik over sendromudur. Bu hastalarda ovulasyon indüksiyonu sırasında uygulanan oral ajanlarla veya gonadotropinlerle tedavi başarısı sonuçları ile ilgili literatürde birçok çalışma vardır.

Bu prospektif kesitsel çalışmasının amacı, polikistik over sendromuna sahip kadınlarda ovulasyon induksiyonu süresince elde edilen subendometriyal spiral arter kan akımlarının renkli power doppler sonuçları değerlendirilerek gebeliği predikte edebilmesini araştırmaktır.

MATERYAL-METHOD
SBÜ Tepecik Eğitim Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği İnfertilite Polikliniği'ne çocuk istemi ile 90 polikistik over sendromu olan hasta dahil edilmiştir. Hastaların ölçülen BKI, mFG Skoru, erken folikuler fazdaki FSH, LH, estradiol, total testosteron, siklusun 21. Gününde alınan progesteron değerleri kaydedilmiştir. Daha sonra siklusun 3. Gününde tedavi başlanırken, dominant folikul 18-20 mm'ye ulaştığında ovulasyon tetiklenmesi öncesi ve IUI öncesi endometriyal kalınlık, subendometriyal spiral arter renkli power doppler değerleri kaydedilmiştir. Bu parametrelerin gebelik sonuçlarına etkisi karşılaştırılmıştır.
BULGULAR
SBÜ Tepecik Eğitim Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği İnfertilite Polikliniği'ne çocuk istemi olan 90 polikistik over sendromu olan hasta dahil edilmiştir. İncelenen 90 siklus içinde 15 klinik gebelik izlenmiştir. Tüm klinik gebelik oluşan hastalarda yaş, beden kitle indeksi, FSH, LH; total testosteron, mFG skoru istatistiksel anlamlı izlenmemiştir. Gruplara bakıldığında Klomifen sitrat ile 5 , letrozol(aromataz inh.) ile 9 , gonadotropin ile 1 klinik gebelik izlenmiştir ve letrozol lehine istatistiksel anlamlı bulunmuştur. Yaş, beden kitle indeksi, FSH, LH/FSH, total testosteron, mFG skorunın gebelikle ilişkisi istatistiksel anlamlı izlenmemiştir. Gruplar arasında yaş, beden kitle indeksi, infertilite süresi, FSH, LH, LH/FSH, total testosteron, mFG skorunun gebelikle korelasyonu bulunamamıştır. Ultrasonografi değerleri incelendiğinde HCG günü PI ve RI değerleri gebe kalan hastalar için istatistiksel anlamlı bulunmuş, letrozol grubunda PI ve RI en düşük olarak 1,21 ± 0,37 ve 0,64 ±0,06 izlenmiştir. Endometriyum kalınlığı gebe kalanlarda HCG günü ve IUI günü ölçümlerinde klomifen sitrat grubunda en düşük izlenmiştir. (klomifen sitrat ile HCG günü 8,10±0,89 mm; IUI günü 9,22±2,45mm) (p=0,039) Ultrasonografik sonuçlar ile gebelik arasında korelasyon bulunamamıştır.
 


SONUÇ
Prospektif kesitsel tasarlanan çalışmamızda polikistik over sendromuna sahip kadınlarda ovulasyon induksiyonu süresince elde edilen subendometriyal kan akımlarını değerlendirdik. Klomifen sitrat ile tedavi alan hasta grubunda endometriyum kalınlıklarını daha az, spiral arter PI ve RI değerlerini daha yüksek izledik. Bu durum klomifen sitratın endometriyum üzerindeki negatif etkilerinin sonucu olduğunu bize düşündürmektedir. Letrozol(aromataz inhibitörü) ve gonadotropin gruplarında kan akımı dirençlerinin daha az olması yani endometriyuma gelen kanlanmanın daha iyi olması , letrozol ve gonadotropinlerin yarı ömürlerinin klomifen sitrata göre daha az olması, nükleer reseptöre etki etmiyor olmaları, endometriumun daha fizyolojik hormonal stimülasyona uğraması ile ilişkilendirilebilir. Gonadotropin grubunda endometriyal kalınlıkların en fazla ölçülmesine rağmen gebelik oranının düşük olması uzamış infertilite süresi, oral ajanlarla tedavide dirençli hastalar olmaları ile ilişkilendirilebilir. Sonuç olarak ultrasonografik bulguların gebeliği öngöremediğini düşündürmektedir.

Abstract:
OBJECTIVE:
Polycystic ovary syndrome is the most common cause in women with WHO group II anovulatory infertility. There are many studies in the literature about the success of treatment with oral agents or gonadotropins applied in ovulation induction in these patients.
The aim of this prospective cross-sectional study is to investigate whether subendometrial spiral artery blood flows obtained during ovulation induction in  women with polycystic ovary syndrome can predict pregnancy by evaluating doppler results.

MATERIAL-METHOD
90 patients with polycystic ovary syndrome who applied to SBU Tepecik Training and Research Hospital Gynecology and Obstetrics Clinic Infertility Polyclinic were included.
The measured BMI, mFG Score, early follicular phase FSH, LH, estradiol, total testosterone, and progesterone values on the 21st day of the cycle were recorded. Then, when the treatment was started on the 3rd day of the cycle and when the dominant follicle reached 18-20 mm, endometrial thickness, subendometrial spiral artery color power Doppler values were recorded before ovulation triggering and before IUI. The effects of these parameters on pregnancy outcomes were compared.


RESULTS
90 patients with polycystic ovary syndrome who applied to SBU Tepecik Training and Research Hospital Gynecology and Obstetrics Clinic Infertility Outpatient Clinic were included. Fifteen clinical pregnancies were observed in 90 cycles studied.
Age, body mass index, FSH, LH, total testosterone, mFG score were not statistically significant in all clinical pregnancy patients. Considering the groups, 5 clinical pregnancies were observed with clomiphene citrate, 8 clinical pregnancies with letrozole (aromatase inh.) and 1 clinical pregnancy with gonadotropin and it was found statistically significant in favor of letrozole. The relationship between age, body mass index, FSH, LH/FSH, total testosterone, mFG score and pregnancy was not statistically significant. Age, body mass index, infertility duration, FSH, LH, LH/FSH, total testosterone, mFG score were not correlated with pregnancy between the groups. When ultrasonography values were examined, PI and RI values on the day of HCG were found to be statistically significant for patients who have clinical pregnancy, and the lowest PI and RI in the letrozole group who have clinical pregnancy were 1.21 ±
0.37 and 0.64 ± 0.06. Endometrial thickness was the lowest in the clomiphene citrate group in HCG day and IUI day measurements in women who have clinical pregnancy.(with clomiphene citrate 8.10±0.89 mm on HCG day; 9.22±2.45 mm on IUI day) (p=0.039) No correlation was found between ultrasonographic results and pregnancy.


CONCLUSION
In our prospective cross-sectional study, we evaluated subendometrial blood flows during ovulation induction in women with polycystic ovary syndrome. We observed less endometrial thickness and higher spiral artery PI and RI values in the patient group, treated with clomiphene citrate. This indicates that it is the result of negative effects of clomiphene citrate on the endometrium.
Blood flow resistances were found less in the letrozole (aromatase inhibitor) and gonadotropin groups. Better blood supply to the endometrium, shorter half-lives of letrozole and gonadotropins than clomiphene citrate, no effect on the nuclear receptor, and more physiological hormonal stimulation of the endometrium may be associated with this result. Although the endometrial thickness was highest in the gonadotropin group, the low pregnancy rate may be associated with prolonged infertility duration and resistance in treatment with oral agents. As a result, it suggests that ultrasonographic findings cannot predict pregnancy.