Amatör futbolcularda maç sezonu süresince sezon içi antrenman programının kas hasarı biyokimyasal parametreler üzerine etkisi
The effect of in-season training program on muscle damage biochemical parameters in amateur players during the season
Yazar: ASLAN TOKLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDİL DURUKAN ; DOÇ. DR. ZEKİNE PÜNDÜK ; DOÇ. DR. ŞAHVER EGE HİŞMİOĞULLARI
Balıkesir Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Spor = Sports
Dizin: Antrenman = Training ; Antrenman = Training ; Futbol = Football ; Futbolcular = Football players ; Kaslar = Muscles ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries

Özet:
Son yıllarda yapılan bilimsel çalışma sonuçları, profesyonel futbolcuların sezon boyunca artmış kas hasarı bulgularıyla sezona devam ettiklerini ayrıca sezon içi ve sezon arası dinlenmelerin toparlanmalarına yeterli katkı sağlamadığını, yorgunluğun fizyolojik stres parametreleriyle de ilgili olduğunu öne sürmektedir. Bu çalışmadaki amacımız; amatör futbolcularda, sezon öncesi ve sezon arasında, fiziksel performans ile kas hasarı ilişkili özellikleri takip ederek antrenman etkisini ilişkilendirmektir.
Çalışmaya 24 ± 0,9 yaş aralığında, boyları 178,6 ± 1,4 cm, vücut ağırlığı 78,13 ± 2 kg olan ve bölgesel amatör ligde oynayan 15 erkek futbolcu katıldı.
Katılımcıların sezon öncesi performans değerleri Cooper testine göre benzer düzeydeydi. Sezon öncesi ve sezonun ilk devresinin son maçını takiben (sezon arası) performans testleri olarak, Cooper koşu testi, 30 ve 60 metrelik sprint testleri uygulandı. Hematolojik parametrelerden; WBC, RBC, HGB, MCV, MCHC, MPV, LY, NÖ, üre; biyokimyasal parametrelerden ALT, serum Fe, UIBC, LDH, CK ve ferritin değerleri ölçüldü. Sezon öncesi ve arası karşılaştırmada, Cooper koşu testi ile 30 ve 60 metrelik sprint test sonuçlarının, istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermemiştir (p<0,05). Hematolojik parametrelerden,RBC (p<0,001), HGB (p<0,01), LY (p<0,05), ALT (p<0,05), serum Fe (p<0,001) ve MCHC (p<0,01) değerleri sezon arasında sezon başına göre anlamlı düzeyde düşüş gösterdiği tespit edilmiştir. Buna karşın,  MCV (p<0,05), MPV (p<0,001), NÖ (p<0,001), üre (p<0,01), LDH (p<0,001) ve UIBC (p<0,05) değerlerinin ise sezon öncesine göre, sezon arasında anlamlı düzeyde yükseldiği tespit edilmiştir. Ayrıca WBC, CK ve ferritin değerleri, sezon öncesi ve arası karşılaştırıldığında anlamlı düzeyde değildi (p>0,05).
Sonuç olarak, amatör futbolcularda sezon boyunca yapılan antrenman ve müsabakaların etkisine bağlı olarak kan değerlerinden Fe, HGB ve RBC seviyesindeki düşüşler ve UIBC seviyesindeki artış, sporcu anemisine işaret edebilir.
Bundan dolayı bu parametreler sezon öncesinde ve sezon arasında da takip edilmelidir.
Anahtar Kelimeler: Antrenman, biyokimyasal parametreler, futbol, kas hasarı.

Abstract:
The scientific studies conducted in recent years asserted that professional football players continue to play with increased symptoms of muscle damage during the season and the rest breaks during the season and in mid-season were not sufficient to recover from these symptoms and fatigue was associated with physiological stress parameters. The purpose of this study was to correlate the effect of training with the physical performance and muscle damage of amateur football players in pre-season and mid-season.
The sample for the study consisted of male 15 amateur football players. The participants of the body height 178.6 ± 1.4 cm and weight 78.13 ± 2 kg  were measured and they were amateur football players in regional league. According to baseline level of the Cooper test values were smiliar all of the players .Cooper run test, 30 and 60 meters sprint test, and performance and hematological parameters were monitored in pre-season and mid-season. WBC, RBC, HGB, MCV, MCHC, MPV, LY, NÖ, Urea from hematological parameters and ALT, serum Fe, UIBC, LDH, CK and ferritin from biochemical parameters were analyzed. No significant difference was found between the measurements in pre-season and mid-season on the test results of Cooper run test, 30 and 60 meters sprint tests (p<0.05). A significant decrease was found during the season in comparison top re-season with regard to measurements RBC (p<0.001), HGB (p<0.01), LY (p<0.05), ALT (p<0.05), serum Fe (p<0.001) and MCHC (p<0.01). MCV (p<0.05), MPV (p<0.001), NÖ (p<0.001), urea (p<0.01), LDH (p<0.001) and UIBC (p<0.05) values were increased in midseason in comparison to pre-season. Moreover, no significant difference was found on WBC, CK and ferritin values between pre season and mid-season (p>0.05).
Consequently, decrease of serum Fe, HGB, RBC and increase of UIBC can be considered as the indicator of athletes' anemia as a result of the trainings and matches played during the season by the amateur football players. The parameters related to muscle damage and Fe deficiency of amateur players should be monitored in mid-season as well as pre-season.
Key Words: Training, biochemical parameters, football,muscle damage.