Teknoloji okuryazarlığına ilişkin ilköğretim öğretmenlerinin görüşleri: Ankara ili Çankaya ilçesi örneği
Primary education teachers? perceptions related to technology literacy: An example Çankaya district of Ankara province
Yazar: FATOŞ BÖLÜKBAŞI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DEMET H. SOMUNCUOĞLU ÖZERBAŞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ankara-Çankaya = Ankara-Çankaya ; Eğitim teknolojisi = Education technology ; Teknoloji = Technology ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Teknoloji okuryazarlığı = Technology literacy ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim öğretmenleri = Primary education teachers

Özet:
Bu çalışmada, ilköğretim öğretmenlerinin teknoloji okuryazarlığına ilişkin görüşlerini belirlemek amaçlanmıştır. İlişkisel tarama modeli esas alınarak gerçekleştirilen araştırma, 2010?2011 Eğitim ve Öğretim yılı Ankara ili Çankaya ilçesinde bulunan ilköğretim okullarında görev yapan 291 öğretmen ile yürütülmüştür. Araştırma ile ilgili veriler araştırmacı tarafından geliştirilen ?İlköğretim Öğretmenlerinin Teknoloji Okuryazarlığı Görüşleri? anketi ile toplanmıştır. İki bölümden oluşan anketin birinci bölümünde öğretmenlerin kişisel bilgilerine, ikinci bölümde ise ilköğretim öğretmenlerinin teknoloji kavramına ilişkin bilgileri, satın aldıkları teknoloji araçlara ait model, özellik ve kullanma bilgileri, teknoloji kullanmayı öğrenme yolları, öğretim teknolojilerini kullanmalarına ilişkin beceri düzeyleri ve bunları tercih etme nedenleri ile teknolojiye ait tutumları kategorileri olmak üzere 5 bölümden oluşmaktadır. İlköğretim öğretmenlerinin teknolojiye ait tutumlarını belirlemek amacıyla ?Teknolojiyi benimseme?,?Teknoloji Kullanımı ve Korku? ile ?Teknoloji ve Gelişim? alt boyutlarına ilişkin toplam 13 tutum ifadesine yer verilmiştir. Teknolojiye karşı tutum ölçeği Likert tipi bir ölçektir. Elde edilen veriler SPSS 19 paket programı yardımıyla kodlanarak, çözümlenmiştir. Aritmetik ortalamalar, toplam puanlar, frekans ve yüzdeler betimsel olarak sunulmuştur. Ki-Kare yöntemi ile gözlenen frekanslarla beklenen frekanslar arasındaki farkın anlamlı olup olmadığına bakılmıştır. Sınıflama ölçeği ile elde edilen değişkenlerde 2*2'den büyük tablolarda Ki-Kare Analizi yapılmış, 2*2'lik tablolarda ?Fisher Kesin Ki-Kare? ?Fisher Exact Test? uygulanmıştır. Araştırma kapsamında Ki-Kare analizi yapılırken 5'ten küçük gözeler Monte Carlo Simülasyon yöntemiyle tahmin edilmiştir. İstatistiksel açıdan hesaplamalarda anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak alınmıştır.Anlamlı ilişki bulunan ilişkilerin derecesi Cramer V istatistiği ile elde edilmiştir. Çapraz tablolar oluşturularak çok sayıda seçenek içeren kategorik değişkenler sınıflara bölünerek kodlanmıştır. Ayrıca teknolojiye karşı tutumun, bağımsız değişkenlere göre farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla t testi ve ANOVA testleri yapılmıştır. Tek yönlü varyans analizinde gruplar arasında ortaya çıkan farkı değerlendirmek için Bonferroni çoklu karşılaştırma testi uygulanmıştır.Araştırma sonucunda; İlköğretim öğretmenlerinin teknoloji kavramı ile kolaylık, ihtiyaç ve hız cevaplarını ilişkilendirdikleri, teknolojiyi kullanmayı çevrelerinden, teknolojiden anladığını düşündükleri kişilerden, bilişim öğretmenlerinden ve kullanma kılavuzunu okuyarak öğrendikleri görülmüştür. İlköğretim öğretmenlerinin teknolojik araç kullanma beceri düzeyleri ve tercih etme nedenleri; Cinsiyet, mesleki kıdem yılı ve branş alanlarına göre anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p<0.05). Eğitim durumuna göre öğretmenlerin teknolojik araç gereçleri kullanma beceri düzeyleri ve bunları tercih etme nedenleri arasında anlamlı bir ilişki olmamasına rağmen teknolojik araç-gereçleri kullanım düzeyi ile öğrenim durumları arasında lisans ve yüksek lisans yapmış öğretmenlerin iyi olduğu görülmüştür. İlköğretim öğretmenlerinin teknoloji ve gelişim konusunda genel anlamda tutumları olumlu olmaya eğimli iken teknoloji kullanımı ve korku ile teknolojiyi benimseme konularında yüksek derecede olumlu tutuma sahip oldukları görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Teknoloji, teknoloji kullanımı, teknoloji okuryazarlığı, öğretmenlerin teknoloji kullanımı, teknoloji ve eğitim

Abstract:
This study aimed to determine the opinions of primary school teachers? technology literacy. Relational model is based on research conducted in 2010-2011 in the district of Cankaya in Ankara Education and Training of 291 teachers working in primary schools in the study. Teachers' personal information in the first part of the questionnaire consists of two parts, the second part, on the concept of elementary teachers, technology, information technology, vehicles purchased the model, feature and use the information, learning how to use technology in ways to use technology for teaching and technology skill levels and reasons for choosing them consists of five parts, including the attitudes of categories. Technology, in order to determine the attitudes of primary school teachers' ?Technology Acceptance?, ?Use of Technology and Fear? and ?Technology and Development? sub-dimensions are given for the total of 13 attitude statements. Likert type scale with the technology attitude scale. The data obtained with the help of SPSS 19 software package coded and analyzed. Arithmetic averages, the total scores are presented as frequencies and percentages descriptive. Chi-square method and observed whether there is significant difference between the observed frequencies, expected frequencies. Classification obtained with the scale of the variables is greater than 2*2 Chi-Square Analysis of statements made, 2*2 tables of ?Fisher's exact chi-square? ?Fisher's Exact Test? was applied. Chi-square analysis of the scope of the research done less than 5 plus cell is estimated by Monte Carlo Simulation. Calculations, statistical significance level of p <0.05 was taken as. Relationships with significant degree of correlation was obtained by Cramer's V statistics. Crosstabs divided into classes by creating categorical variables were coded with a multitude of options. In addition, attitudes towards technology, in order to determine whether the differences in the independent variables t-test and ANOVA tests were conducted.One-way analysis of variance between groups, Bonferroni's multiple comparison test was used to assess differences emerged.Result of research, the concept of primary teachers the convenience of technology, needs, and speed responses relate, to use technology circles, people who think you understand technology, information was learned by reading teachers and instruction manual. Primary teachers' skill levels and reasons for choosing to use technological tools; gender, seniority and branch according to their areas of significant relationship was found (p <0.05). Skill levels of teachers by education level using technological tools and their reasons for choosing Although there is no significant relationship between the level of use of technological tools and supplies between the undergraduate and graduate levels of education and the teachers were found to be made. Technology and the development of primary school teachers was inclined to be positive attitudes about the use of technology in general, and technology adoption issues and the fear was that they have a highly positive attitude.Keywords: Technology, use of technology, technology literacy, the teachers' use of technology, education and technology.