Ten tene temas, anne kalp atım sesi ve fetal kalp atım sesinin yenidoğan ağrı algısına etkisi
The effect of skin-to-skin contact, maternal heartbeat sound and fetal heartbeat sound on newborn pai̇n percepti̇on
Yazar: AYŞEGÜL ALTIN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE KARAKOÇ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Ağrı = Pain ; Ağrı algısı = Pain perception ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Kalp = Heart ; Kalp sesleri = Heart sounds ; Ten teması = Skin contact

Özet:
Amaç: Term yenidoğanlarda K vitamini uygulama sırasında oluşan ağrı ve stres düzeyine ten tene temas, anne kalp atım sesi ve fetal kalp atım sesinin etkisini belirlemek amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır.  Araştırmanın örneklemini 20 Şubat 2021-20 Ağustos 2021 tarihleri arasında canlı doğan yenidoğanlar oluşturmuş olup, evreni ise Şanlıurfa Eğitim ve Araştırma Hastanesinde canlı doğan K vitamini uygulama sırasında ağrıyı ve stresi azaltmak amacı ile seçim kriterlerine uyan 90 yenidoğan oluşturdu. Araştırma verilerinin toplanması aşamasında; pulse-oksimetre, hoparlör, ses kayıt cihazı, fetal el doppler cihazı, ALPS-Neo Yenidoğan Ağrı ve Stres Değerlendirme Ölçeği ve veri toplama formu kullanıldı. Veriler analiz edilirken ise Anova, Mann-Whitney U testi, Cronbach Alpha (a), Ki kare, Shapiro Wilk, Spearman's rho ve Shapiro Wilk testi frekansı kullanıldı.
Bulgular: ALPS-Neo ölçek puanları sonucunda; Ten Tene Temas grubundaki (1,5±1,13) yenidoğanların ağrı ve stresinin olmadığı, Fetal Kalp Atım Sesi (6±0.57) ve Anne Kalp Atım Sesi grubundaki (6±0.88) yenidoğanların ise puan ortalamaları benzer olup yüksek düzeyde ağrı ve stresinin olduğu bulundu. İşlem esnası en yüksek ağlama süresi fetal kalp atım sesi grubunda gözlenmiş olup en düşük kalp tepe atımı ve ağlama süresi ten tene temas grubunda bulundu.
Sonuç: Çalışmamızın deney grupları arasında ten tene temas uygulaması, non-farmakolojik yöntemler içinde en etkili yöntem olarak bulundu. Anne kalp atım sesi ve fetal kalp atım sesi uygulamaları ise ağrı yöntemleri içinde etkili bir yöntem olarak bulunmayıp, etkin olup olmadığı başka çalışmalar yapılarak değerlendirilmelidir.
Anahtar Kelimeler: Yenidoğan, ten tene temas, anne kalp atım sesi, fetal kalp atım sesi

Abstract:
Objective: This study was conducted to determine the effect of skin-to-skin contact, maternal heartbeat sound and fetal heartbeat sound on the pain and stress level during vitamin K administration in term newborns.
Materials and Methods: Randomized controlled experimental study. The sample of the study consisted of live-born newborns between February and August,2021, and the population consisted of 90 newborns who met the selection criteria in order to reduce pain and stress during vitamin K administration in a research hospital. At the stage of collecting research data; pulse-oximeter, loudspeaker, voice recorder, fetal hand doppler device, ALPS-Neo Neonatal Pain Scale and data collection form were used. While analyzing the data, Anova, Mann-Whitney U test, Chi-square, Shapiro Wilk, Spearman's rho were used.
Results: As a result of ALPS-Neo scale scores;  It was found that the newborns in the Skin-to-Skin Contact group (1.5±1.13) did not have pain and stress. The mean scores of the newborns in the Fetal Heartbeat Sound (6±0.57) and Maternal Heartbeat Sound group (6±0.88)  were the as similar, and they had a high level of pain and stress. During the procedure, the highest crying time was observed in the fetal hearbeat sound group, and the lowest hearbeat and crying time were found in the skin-to-skin contact group.
Conclusion: Among the experimental groups of our study, skin-to-skin contact was found to be the most effective method among non-pharmacological methods. Maternal hearbeat sound and fetal hearbeat sound applications are not found as an effective method among pain methods, and their effectivenes should be evaluated by conducting other studies.
Keywords: Newborn, skin-to-skin contact, maternal heartbeat, fetal heartbeat