Baraj kamulaştırmalarında yaşanan sorunlar: Kayseri Gümüşören Barajı örneği
Problems within dam expropriation: Kayseri Gümüşören Dam case
Yazar: EMİN KURT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. KAMİL KARATAŞ
Aksaray Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Ülkemizde, tarımsal sulama, içme suyu, enerji ve taşkın koruma amaçlı olarak yapılan baraj inşaatı çalışmaları maliyeti yüksek projelerdir. Baraj maliyetini yükselten başlıca harcama kalemi kamulaştırmadır.       
Günümüzde baraj yapımı için yetkili olan kamu kurumlarının başında Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü gelmektedir. Ülkemizde yatırımlar için ayrılan bütçenin büyük bir kısmını kullanan DSİ, kendisine ayrılan bu bütçenin önemli bir kısmını kamulaştırma harcamaları için kullanmaktadır.
Bu çalışmada, DSİ Genel Müdürlüğü tarafından yapılan Kayseri İli, Develi İlçesi Gümüşören Barajı uygulama alanı olarak seçilmiş olup, projedeki kamulaştırma faaliyetleri her boyutuyla ayrıntılı olarak araştırılmıştır. Uygulama bölgesinde yapılan kamulaştırma faaliyetleri, darboğazlar ve çözüm yolları incelenmiş, baraj havzasında kalan yerleşim yerleri için nasıl bir kamulaştırma faaliyeti geliştirildiği ve oluşan yargı kararları ayrıntılı olarak irdelenmiştir. 
Tez çalışmasının temel amacı, baraj inşaat çalışmalarının gecikmesine neden olan kamulaştırma sürecinin her boyutuyla incelenerek yeni yapılacak projelere ışık tutulmasını sağlamaktır.
Yüksek lisans tezi olarak hazırlanan bu çalışmanın ilk bölümünde kamulaştırmanın tanımı ve tarihsel gelişimi, kamulaştırma mevzuatları ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinde kamulaştırma nedeniyle açılan davalar hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde kamulaştırma hakkında yapılmış araştırmalar hakkında literatür taraması yapılmıştır. Üçüncü bölümde Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nde kamulaştırma faaliyetleri hakkında bilgiler verilmiştir. Ayrıca kamulaştırma projelerinde işlem adımları hakkında detaylı bilgi verilmiştir. Dördüncü bölümde tez konusu olan Gümüşören Barajı Projesi hakkında genel bilgiler ve kamulaştırma faaliyetleri hakkında bilgiler verilmiştir.  Beşinci bölümde Gümüşören Barajı Projesi kamulaştırma aşamalarında karşılaşılan sorunlar ve bu sorunlara çözüm önerileri sunulmuştur. Sonuç bölümünde ise bu proje aşamasında kamulaştırma çalışmalarının nasıl daha verimli, hızlı, yöre insanının sosyo - ekonomik yapısını bozmadan baraj bölgesinde kurulan sosyal dengeyi daha ileri seviyeye çıkararak, işin en az maliyetle, kamulaştırma davalarını asgariye indirerek ve devlet vatandaş ilişkisine zarar vermeden gerçekleştirileceği konusunda çözüm önerileri sunulmuştur.

Abstract:
In our country, irrigation, poteble water, energy and dam building which operations on the purpose of flood protection projects are high cost. The main expense which increases the  cost of the dam is the expropriation.
State Hydraulic Works (DSI) is the primary authorized public institution for the construction of the dams today.  DSI, which uses a large part of our country's budget allocated for investments, uses a significant portion of its budget for the expropriation costs.
In this study, Gumusoren Dam located at Gumusoren Province of Kayseri made by the General Directorate of State Hydraulic Works has been selected as the application area  and every aspect of expropriation activities were investigated in detail. Expropriation activities in the application area, bottlenecks and examined solutions have been studied. Additonally how to develop an expropriation activitiy for the remaining settlements in the dam basin and the judical decisions that are made were  examined in detail.
The aim of this  thesis' studies is to shed light on new projects which will be done by examining all aspects of the expropriation process which caused the delay of the dam construction work.
Information related to definition and historical development of expropriation,  expropriation legislation and the European Court of Human Rights in the lawsuit due to expropriation  are given in the first part of this study which was prepared as a master's thesis
In the second part, literature review has been done about research on expropriation
In the third section  information about the activities of General Directorate of State Hydraulic Works is provided. Also detailed information about the process steps in the expropriation Project is given.
In the fourth section general information about the Gumusoren Dam Project and information about the expropriation activities are provided.
The problems encountered in Gumusoren Dam Project expropriation stage and solutions to these problems are presented in the fifth section
Conclusion section provides some solution recommendations about expropriation activities, how they  can be more productive, quicker as well as maintaining and increasing the social balance  settled in dam areas by not destroying socio-economic structure of the  local people. This section also provides some suggestions regarding  cost control, minimizing expropriation lawsuits and how to perform the expropriation activities without damaging the government-citizen relations.