Üstün yetenekli öğrencilerin sözel olmayan zekâ düzeyleri ile matematikteki akademik başarı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between non-verbal intelligence levels and academic achievement in mathematics among gifted students
Yazar: MELTEM VAROL
Danışman: DOÇ. DR. AHMET BİLDİREN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Bu araştırmada, üstün yetenekli öğrencilerin sözel olmayan zekâ düzeyleri ile matematikteki akademik başarı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada betimsel araştırma modeli kullanılmıştır. Araştırma için iki farklı örneklem grubu belirlenmiştir. İlk örneklem grubu, TONI-3 testinin 9. Sınıf düzeyi için geçerlilik ve güvenilirlik çalışmasının yapılması için belirlenmiştir. İkinci örneklem grubu ise üstün yetenekli öğrencilerin sözel olmayan zekâ düzeyleri ile matematik dersindeki akademik başarı düzeylerini incelemek amacıyla belirlenmiştir. Araştırmamızın örneklem grubu; İzmir ilinde yer alan, üç bilim ve sanat merkezi, bir fen lisesi, üç Anadolu lisesi, iki mesleki ve teknik anadolu lisesi ve iki özel gereksinimli öğrencilere eğitim veren okul olmak üzere toplamda 11 kurumda 9. Sınıfta öğrenim gören öğrencilerden oluşmaktadır. Verilerin toplanmasında tekil tarama ve korelasyonel model kullanılmıştır. TONI-3 güvenirlik analizlerinde TONI-3 testine ilişkin Cronbach Alpha .96, Spearman-Brown (p) .97, paralel form .71, test tekrar test .74 ve Guttman .97 güvenirlik katsayı değerleri bulunmuştur. TONI-3 testinin geçerliliğine ilişkin; TONI-3 ile RPM korelasyonu .58 orta düzeyde, pozitif yönde, TONI-3 ile matematik yazılı notları korelasyonu .83 yüksek düzeyde ve pozitif yönde olduğu saptanmıştır. Okul türüne göre TONI-3 sözel olmayan zekâ düzeyleri anova ile analiz edilmiştir. Fen lisesi ve bilim sanat merkezinde öğrenim gören öğrencilerin TONI-3 sözel olmayan zekâ testi puanlarının diğer okul türlerine göre manidar düzeyde yüksek olduğu ancak, fen lisesi ve BİLSEM öğrencilerinin TONI-3 sözel olmayan zekâ testi puanlarının benzerlik gösterdiği bulunmuştur. Bireylerin sözel olmayan zekâ düzeylerindeki değişkenliğin %34'ünü okul türü değişkeninin açıkladığı bulunmuştur. Okul türüne göre LGS Matematik doğru sayısı farklılığı anova ile analiz edilmiş, matematik puanlarındaki değişkenlerin %76'sını okul türü değişkeninin açıkladığı bulunmuştur. TONI-3 ile LGS başarısı arasındaki ilişki, orta düzeyde ve pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Üstün yetenekli ve tipik gelişim gösteren öğrencilerin LGS matematik başarıları ve TONI-3 Sözel olmayan zekâ testi sonuçları farklılıklarında t testinden yararlanılmış, üstün yetenekli bireylerin tipik gelişim gösteren öğrencilere göre, matematik LGS puanlarının ve TONI-3 Sözel olmayan zekâ testi sonuçlarının manidar düzeyde yüksek olduğu saptanmıştır. Bulgular, Tonı-3 Sözel Olmayan Zekâ testinin 9. Sınıfta öğrenim gören öğrencileri için geçerli ve güvenilir bir zekâ testi olduğunu göstermektedir. Analiz sonuçları, üstün yetenekli öğrencilerin sözel olmayan zekâ düzeyleri ile matematikteki akademik başarıları arasında bir ilişki olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: TONI-3, Sözel olmayan zekâ düzeyi, Akademik başarı düzeyi,  Üstün yetenek, Zekâ.

Abstract:
The aim of this research is to examine the relationship between the non-verbal intelligence levels and the academic achievement in mathematics of gifted students. A descriptive research model was employed in this study. Two different sample groups were selected for the research. The first sample group was determined for the validity and reliability study of the TONI-3 test at the 9th-grade level. The second sample group was chosen to investigate the non-verbal intelligence levels and academic achievement in mathematics of gifted students. The sample group of our study consists of 9th-grade students from a total of 11 institutions in İzmir, including three science and art centers, one science high school, three Anatolian high schools, two vocational and technical Anatolian high schools, and two schools providing education for students with special needs. Single screening and correlational models were used for data collection. In the reliability analyses of the TONI-3, the Cronbach Alpha for the TONI-3 test was found to be .96, Spearman-Brown (p) .97, parallel form .71, test-retest .74, and Guttman .97. Regarding the validity of the TONI-3 test, a moderate positive correlation of .58 was found between the TONI-3 and RPM, and a high positive correlation of .83 was found between the TONI-3 and mathematics written exam scores. Non-verbal intelligence levels according to school type were analyzed with ANOVA. It was found that students attending science high schools and science and art centers had significantly higher scores on the TONI-3 non-verbal intelligence test compared to other school types, but the scores of science high school and BİLSEM students were similar. The variability in non-verbal intelligence levels of individuals was explained by 34% by the school type variable. The differences in the number of correct answers in LGS Mathematics according to school type were analyzed with ANOVA, and it was found that 76% of the variability in mathematics scores was explained by the school type variable. A moderate, positive, and significant relationship was found between the TONI-3 and LGS success. The differences in LGS mathematics achievement and TONI-3 non-verbal intelligence test results between gifted and typically developing students were examined using the t-test, and it was found that the mathematics LGS scores and TONI-3 non-verbal intelligence test results of gifted individuals were significantly higher than those of typically developing students. The findings indicate that the TONI-3 Non-Verbal Intelligence test is a valid and reliable intelligence test for 9th-grade students. The results of the analyses show that there is a relationship between the non-verbal intelligence levels of gifted students and their academic achievement in mathematics.

Keywords: TONI-3, Non-verbal intelligence level, Academic achievement level, Giftedness, Intelligence.