Basınç ülserlerinin önlenmesi için yeni bir matematiksel model geliştirilmesi ve uygulanması
Development and application of a new mathematical model for prevention of pressure ulcers
Yazar: FADİME ÖGÜLMÜŞ DEMİRCAN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM YÜCEDAĞ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ METİN TOZ
Düzce Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik-Elektronik ve Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
Basınç ülseri genellikle uzun süre yatan hastalarda cildin basınca maruz kalan bölgelerinde meydana gelen doku hasarıdır. Hem yatan hastalarda çok sık görülmesi hem de tedavi maliyetlerin yüksek olması açısından dünya çapında önemli bir problemdir. Bu amaçla önleyici çalışmalar önem kazanmaktadır. Literatürde yer alan çalışmalar incelendiğinde, çoğunlukla basınç ülserinin oluşmasında etkisi yüksek olan dış etkenlerden basınç, sıcaklık ve nem parametrelerinin kullanıldığı görülmektedir. Bu tez çalışmasında hastanın cildini hassaslaştırarak basınç ülseri oluşumunu hızlandıran ıslaklık parametresinin de değerlendirildiği bir matematiksel model geliştirilmiştir. Vücudun baş, ayak, omuzlar, kalça ve bacaklar olmak üzere beş bölgesi için basınç ülseri riski incelenmiştir. Basınç, sıcaklık, nem ve ıslaklık parametrelerinin basınç ülseri oluşumunda ki etkileri ve bu parametrelerin vücudun bölgelerine göre etkileri grafiklerle gösterilmiştir.  Ayrıca toplam 120 basınç sensörü, 49 sıcaklık ve 49 nem sensörü ve 16 tane ıslaklık sensörü kullanılarak bir şilte tasarlanmıştır. Bu şilte için Bir kullanıcı arayüz programı geliştirilerek şilteden alınan gerçek veriler matematiksel model ile değerlendirip basınç ülseri oluşma risk haritaları elde edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre ıslaklığın basınç ülserinin oluşumunu hızlandıran bir etkiye sahip olduğu gösterilmiştir. Ayrıca, hastanın basınç ülseri riskinin bölgesel olarak incelenmesinin basınç ülserini önlemede daha iyi sonuç verdiği gösterilmiştir. Sonuç olarak, bu tez çalışması ile basınç ülserini önleme konusunda hem hasta bakımı için gerekli iş yükünü azaltmak hem de, hastaların hastanede yatma sürelerini kısaltmak amaçlanmıştır. Elde edilen sonuçların basınç ülseri oluşma riskinin hesaplanarak basınç ülseri oluşmasının önüne geçilmesini sağlaması ve böylece dünya çapında ciddi bir problem olan bu soruna bir çözüm oluşturulması beklenmektedir.

Abstract:
Pressure ulcers are usually a tissue injury that occur long-term hospitalized patients in the skin areas exposed to pressure. In terms of being very common in hospitalized patients and besides having high treatment costs, pressure ulcers are a worldwide serious problem. Therefore preventive studies are important. When studies in the literature are analyzed, it is seen that pressure, temperature and humidity parameters in external factors with high effect in the formation of pressure ulcer are mostly used. In the thesis, a mathematical model in which the wetting parameter, which accelerates the pressure ulcer formation because of sensitizing the patient's skin, is also evaluated was developed. Pressure ulcers risk is examined for the body's five zones; head, feet, shoulders, hips, and legs. The effects of pressure, temperature, humidity and wetness data on pressure ulcer formation and the effects of these parameters according to the body zones are shown in the graphs. Besides ,a mattress were designed using a total of 120 pressure sensors, 49 temperature and 49 humidity sensors and 16 wetness sensors. The actual data supplied from mattresses are evaluated with mathematical model and risk maps are obtained by building an interface. It is observed that the wetness have an accelerating effect on the formation of pressure ulcer. It is observed that local examination of the patient's pressure ulcer risk give better results in preventing pressure ulcer. In conclusion, it is aimed to shorten the length of hospitalization of patients by reducing the workload of nurses in preventing pressure ulcer in this thesis. By means of the results obtained, it is expected to prevent the occurrence of pressure ulcers by providing early detection of the wound formation risk of patient and thus find a solution to this problem which is a serious problem worldwide.