Birinci evliliğini yapan bireylerle birden fazla evlilik yapan bireylerin ayrışma bireyleşme düzeyleri ile aldatma eğilimleri arasındaki ilişkide reddedilme duyarlılığının aracılık rolü
The mediating role of rejection sensitivity in the relationship between separation individuation levels and infidelity tendencies of individuals who are in their first marriage and individuals who have been in more than one marriage
Yazar: SÜMEYYE ATEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYGÜL KAKIRMAN MOROĞLU
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, birinci evliliğini yapan bireylerle birden fazla evlilik yapan bireylerin, ayrışma-bireyleşme düzeylerinin aldatma eğilimi üzerindeki etkisinde reddedilme duyarlılığının aracılık rolünün incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini bir ve birden fazla evlilik yapan 20-70 yaş aralığındaki 231 kişi oluşturmaktadır. Katılımcılardan Ayrışma-Bireyleşme Ölçeği (ABÖ), Aldatma Eğilimi Ölçeği (AEÖ), Reddedilme Duyarlılığı Ölçeği (RDÖ) ve araştırmacı tarafından hazırlanan Demografik Bilgi Formu aracılığıyla veriler toplanmıştır. Veriler IBM SPSS 25 ve Lisrel 8.8 programları ile analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre birinci evliliğini yapan kişiler örnekleminde ayrışma-bireyleşme ile aldatma eğilimi arasında orta düzeyde negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişki bulunurken; birden fazla evlilik yapan kişiler örnekleminde aldatma eğilimi ile ayrışma-bireyleşme arasında yüksek düzeyde negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişki bulunmuştur. Birden fazla evlilik yapan kişilerde aldatma eğilimi ile reddedilme kaygısı arasında orta düzeyde pozitif yönde ve aldatma eğilimi ile algılanan kabul edilme olasılığı arasında orta düzeyde negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişki olduğu belirlenmiştir. Birden fazla evlilik yapan katılımcıların aldatma eğilimlerinin ve reddedilme kaygılarının birinci evliliğini yapan katılımcılara göre daha yüksek olduğu; birinci evliliğini yapan katılımcıların ayrışma-birleşme düzeylerinin ve algılanan kabul edilme olasılığının birden fazla evlilik yapan katılımcılara göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Son olarak; birden fazla evlilik deneyimi olan kişiler örnekleminde, ayrışma-bireyleşme ile aldatma eğilimi arasındaki ilişkide reddedilme duyarlılığının alt boyutlarından algılanan kabul edilme olasılığının kısmi aracılık rolünün olduğu; ancak birinci evliliğini yapan kişiler örnekleminde, ayrışma-bireyleşme ile aldatma eğilimi arasındaki ilişkide reddedilme duyarlılığın aracılık rolünün olmadığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Ayrışma-bireyleşme, aldatma eğilimi, reddedilme duyarlılığı, algılanan kabul edilme, evlilik.

Abstract:
The aim of this study is to examine the mediating role of rejection sensitivity in the effect of separation-individuation levels of individuals in their first marriage and individuals in multiple marriages on infidelity tendency. The study sample consisted of 231 individuals between the ages of 20-70 who were in one and more than one marriage. Data were collected from the participants through the Separation-Individuation Inventory (SII), Infidelity Tendency Scale (ITS), Rejection Sensitivity Questionaire (RSQ) and Demographic Information Form prepared by the researcher. The data were analysed with IBM SPSS 25 and Lisrel 8.8 programmes. According to the research findings, there was a statistically significant moderate negative relationship between separation-individuation and infidelity tendency in the sample of individuals who had their first marriage. Conversely, in the sample of individuals with multiple marriages, a highly negative and statistically significant relationship was observed between the infidelity tendency and separation-individuation. The research findings have established a statistically significant moderate-level positive association between the inclination for infidelity and rejection anxiety in individuals with multiple marriages, as well as a statistically significant moderate-level negative relationship between infidelity tendency and the perceived likelihood of acceptance. It was determined that participants with multiple marriages showed a higher infidelity tendency and greater levels of rejection anxiety compared to those who had experienced their first marriage, while participants in their first marriage demonstrated higher levels of separation-individuation and perceived likelihood of acceptance in comparison to individuals with multiple marriages. In conclusion, in the sample of individuals with more than one marriage experience, it was determined that perceived likelihood of acceptance among the sub-dimensions of rejection sensitivity had a partial mediating effect in the relationship between separation-individuation and infidelity tendency, however, in the sample of individuals who had their first marriage, there was no mediation effect of perceived likelihood of acceptance among the sub-dimensions of rejection sensitivity or rejection anxiety in the relationship between separation-individuation and infidelity tendency.

Keywords: Separation-Individuation, infidelity tendency, rejection sensitivity, perceived acceptance, marriage.