Covıd-19 pandemisinde yoğun bakım ünitelerinde sağlık bakımı ile ilişkili enfeksiyonlar: Predispozan faktörlerin, etkenlerin ve antimikrobiyal duyarlılık profillerinin dönemsel irdelenmesi
Healthcare-associated infections in icu during the covid-19 pandemic: Periodic predisposing factors, agents and antimicrobial sensitivity profiles
Yazar: NİHAN ALTINTEPE BAŞKURT
Danışman: UZMAN ESRA AKDAŞ TEKİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Bulaşıcı hastalık kontrolü = Communicable diseases control ; Bulaşıcı hastalıklar = Communicable diseases ; COVID 19 = COVID 19 ; Enfeksiyon kontrolü = Infection control ; Mikrobiyal duyarlılık testleri = Microbial sensitivity tests ; Pandemiler = Pandemics ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Çapraz enfeksiyon = Cross infection

Özet:
Amaç: COVID-19 pnömoni tanısıyla yoğun bakım takibi altında olan hastalarda gelişen hastane enfeksiyonlarının epidemiyolojik özellikleri, predispozan
faktörleri, izole edilmiş bakterilerin antimikrobiyal duyarlılık modeli ile morbidite ve mortalite üzerindeki etkisini belirlemek amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: 31 Mart 2020 ve 31 Aralık 2020 tarihleri arasında, Nisan- Haziran ayları 1. dönemi, Temmuz-Eylül 2. dönemi ve de Ekim-Aralık ayları 3. dönemi oluşturmak üzere Sağlık Bilimleri Üniversitesi Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi yoğun bakım ünitesine COVID-19 pnömoni tanısıyla interne edilen hastalardan, Ulusal Hastane Enfeksiyonları Sürveyans Kontrol Birimi verileri doğrultusunda, hastane enfeksiyonu saptanmış olan 136 olgu retrospektif olarak incelenmiş; demografik veriler ve internasyon skorlamaları, antiviral ve immünmodülatör tedaviler, enfeksiyon parametreleri, invaziv girişimler, hasta sonlanımı ile etken, üreme yeri ve duyarlılık profilleri katerogileri altında değerlendirmeye alınmıştır.
Bulgular: Dönemler arası yaş ortalaması, VKİ, kadın erkek oranı, ASA skorları ve kan grupları arasında fark saptanmamış; komorbid hastalıklarda dönem 3'te HT ve DM; dönem 2'de de astım, KOAH ve bronşitin daha yüksek olduğu görülmüştür. Hastane ve YBÜ yatış gün sayılarında dönem 1'in en yüksek gün sayısına sahip olduğu ve onu sırasıyla dönem 2 ve 3'ün izlediği görülmüştür. Dönemler arası internasyon skorlamalarında (SOFA, MCCI ve SAPS II) anlamlı fark saptanmamıştır. Antiviral ve immünmodülatör tedaviler açısından dönem 1'de immün plazma, metilprednizolon, deksametazon kullanım oranları düşük, dönem 3'te yüksek bulunmuştur. Dönem 1'in en yüksek CRP, PRC ve WBC değeri dönem 2 ve 3'e göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulunmuştur. Dönem 1'in N/L oranı dönem 2 ve 3'e göre; T/L oranı dönem 3'e göre istatistiksel olarak anlamlı düşük; dönem 1'in IL-6 düzeyi dönem 3'e göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptanmıştır. Mekanik ventilasyon tipleri incelendiğinde dönem 1'de CPAP kullanım oranı, dönem 2'de HFNO+CPAP kullanım oranları, dönem 3'de de HFNO kullanım oranı yüksek bulunmuştur. Santral venöz kateterizasyon açısından dönem 1'de diğer dönemlere kıyasla subklavian kullanım oranının yüksek olduğu saptanmıştır. Yine dönem 1'de trakeostomi, dren, PEG oranlarının, üriner katater, venöz katater, arterial kateterizasyon ve diğer invaziv girişim toplam süre ortalamalarının diğer dönemlere göre yüksek olduğu dikkat çekmiştir.
Hastaların sonlanımı açısından HAI tanısı olan hastalardan 74.3% (n=101)'ü eksitus olmuştur. Son dönem eksitus oranının en yüksek olduğu dönem olmuştur. Eksitus olan hastaların MCCI Skor, SAPS II, SAPS II (%), N/L en yüksek değer ortalaması yaşayan hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulunmuştur. Dönemler HAI etkenleri açısından kıyaslandığında; ilk üreme gününü N/L internasyon değeri ile negatif yönde; N/L pik günü ve T/L pik günü ile pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişkili saptanmıştır. Etken olark C.albicans, E.faecium., MRSA, P.aeruginosa dönem 1'de; VRE ise dönem 2'de karşımıza çıkmıştır.
Sonuç: Çalışmamızda 57% oranla en sık görülen enfeksiyon olan kan dolaşımı enfeksiyonunda en sık etkenler sıklık sırasıyla şu şekilde olmuştur: K.pneumonia, A.baumannii, MRSA ve C.albicans. Kateter enfeksiyonlarında (4%) MRSA, A.baumannii ve C.albicans en sık etken mikroorganizmalar olarak izole edilmişlerdir. İkinci sıklıkta izlenen üriner sistem enfeksiyonlarında (31%) ise en sık K.pneumonia ve C.albicans izole edilmiştir. Üçüncü sıklıkla (9%) pnömoni (VİP) izlenmiş olup en sık etkenler K.pneumonia, A.baumannii ve P.aeruginosa olmuştur. Cerrahi alan enfeksiyonları (CAE) yaklaşık 1% oranla en az görülen enfkesiyon grubu olmuştur. En sık etkenlerin de antibiyotik duyarlılık profillerinde; K. pneumonia'nın 51.4% panrezistan ve 14.7% fosfomisine duyarlı olduğu; C.albicans'ın 18% flukonazol, vorikonazol, kaspofungin ve mikafungin duyarlı; A.baumannii'nin 30% panrezistan ve 22% kolistin duyarlı; MRSA'nın ise 39.5% vankomisin, daptomisin ve linezolid duyarlı olduğu saptanmıştır.

Abstract:
Objectives: It was aimed to determine the epidemiological features, predisposing factors, antimicrobial susceptibility model of isolated microorganism and the effect on morbidity and mortality of nosocomial infections in patients under intensive care follow-up with the diagnosis of COVID-19 pneumonia.
Materials and Methods: Between 31 March 2020 and 31 December 2020, April-June 1st term, July-September 2nd term and October-December 3rd term; among the patients who were admitted to the intensive care unit of the Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu City Hospital with the diagnosis of COVID-19 pneumonia, 136 cases with healthcare-associated infections were evaluated retrospectively under the categories of demographic data and hospitalization scores, antiviral and immunomodulatory treatments, infection parameters, invasive procedures, patient outcome and agent, reproductive site and susceptibility profiles
Results: There was no difference between the mean age, BMI, female-male ratio, ASA scores and blood groups between periods. In 3rd term HT and DM; in 2nd term asthma, COPD and bronchitis were found to be higher. It was observed that 1st term had the highest number of hospital and ICU hospitalization days, followed by 2nd and 3rd terms, respectively. No significant difference was found in internation scores (SOFA, MCCI and SAPS II) between three terms. Immune plasma, methylprednisolone and dexamethasone usage rates were low in 1st term and high in 3rd term. The 1st term highest CRP, PRC and WBC values were statistically significantly higher than 2nd and 3rd terms. The 2nd term WBC peak day was statistically significantly lower than 1st term. The 1st term N/L and T/L ratios were statistically significantly lower than the 3rd term. The 1st term IL-6 level was found to be statistically significantly higher than that of 3rd term. CPAP usage rate in 1st term, HFNO+CPAP usage rates in 2nd term, HFNO rate in 3rd were found to be high. It was noted that the rate of subclavian use as central venous catheterization,tracheostomy, drain, PEG rates, urinary catheter, venous catheter, arterial catheterization and other invasive procedure total time averages were higher in 1st term.
Mortality was found 74.3% (n=101) of the patients diagnosed with HAI. The highest death rate was in the last term. The MCCI Score, SAPS II, SAPS II (%), N/L average were statistically significantly higher in mortal cases, and conversely the average of the CACI (%) was found to be lower. The first positive culture days had statistically significant positive correlation with N/L peak day and T/L peak day; and negative correlation with N/L hospitalization value. C.albicans, E.faecium, MRSA, P.aeruginosa had found as causative agents in 1st term; VRE appeared in 2nd term.

Conclusion: In our study, the most common infection with a rate of 57% was bloodstream infections. The most common agents were as follows, in order of frequency: K. pneumonia, A. baumannii, MRSA, C. albicans. In addition MRSA, A.baumannii and C.albicans were isolated as the most common causative microorganisms in catheter infections (4%). Urinary tract infections are the second most common (31%) where K.pneumonia and C.albicans were most commonly isolated. In addition E. faecium and C. tropikalis were frequently encountered agents. Pneumonia (VAP) was the third most common (9%) within K.pneumonia, A.baumannii and P.aeruginosa. Surgical site infections (SSI) were the least common infection group with a rate of approximately 1%. In the antibiotic susceptibility profiles of the most common agents; K. pneumonia was 51.4% panresistant and 14.7% susceptible to fosfomycin; C.albicans were 18% susceptible to fluconazole, voriconazole, kaspofungin and micafungin; A.baumannii was 30% panresistant and 22% s susceptible to colistin; MRSA was found to be susceptible to vancomycin, daptomycin and linezolid in 39.5%.