Osmanlı-Türk basınında İran meşrutiyet devrimi
Iranian constitutional revolution in the Ottoman-Turkish press
Yazar: MÜMİN SEMERCİOĞLU
Danışman: PROF. DR. NESRİN SARIAHMETOĞLU
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Genel Türk Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Tarih = History
Dizin: Basın = Press ; Devrimler = Revolutions ; Meşrutiyet = Constitutional monarcy ; Muhammed Ali Şah = Muhammed Ali Şah ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı basını = Ottoman press ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; İran = Iran ; İran Devrimi = Iran Revolution

Özet:
Tahran'da 1905 yılı sona ererken başlayan protestolar 1906 yılında Meclis-i Şura-yı Milli'nin açılmasıyla sonuçlandı. Bu protestolarda toplumun farklı kesimleri bir arada bulundu. Meclis-i Şura-yı Milli 1908'de Muhammed Ali Şah tarafından kapatıldı. 1909'da yeniden tesis edilen meşruti yönetimin ikinci devresi de uzun süreli olmadı. Rusya'nın 1911'de gerçekleşen müdahalesiyle İran Meclisi bir kez daha kapatıldı.
	İran'da Meclis-i Şura-yı Milli'nin açılışı, seçim kanununun ve Kanun-u Esasi'nin hazırlanışı, Muhammed Ali Şah ile Meclis arasında yaşanan yetki mücadelesine dair haberler Jön Türk basınında yer buldu. Osmanlı Devleti'nde II. Meşrutiyet'in ilanından sonra İstanbul'da neşredilen gazeteler, İran'da meydana gelenler karşısında ilgisiz kalmadılar. Osmanlı-Türk basını İran'da 1908-1909 yıllarında vuku bulan ihtilali ve bu ihtilalin ardından Meclis'in yeniden açıldığı dönemde, İran'ın karşı karşıya kaldığı sorunları takip etti. Meşrutiyet hükümetlerinin istikrarlı bir idare kurmaktaki başarısızlığı, isyan ve karışıklıkların önüne geçilememesi ve yabancı müdahalesi sonucunda İran Meşrutiyeti'nin son bulması hakkında pek çok haber yayınlandı. Devrin aydınları, gazete ve dergilerde İran ile ilgili makaleler kaleme aldılar. 
	"Osmanlı-Türk Basınında İran Meşrutiyet Devrimi" adını taşıyan bu yüksek lisans tez çalışmasında İran Meşrutiyet Devrimi, dönemin süreli yayınlarında bulunan haber ve makaleler temelinde ele alınmıştır.


Anahtar Kelimeler: İran Meşrutiyet Devrimi, Kaçar Hanedanı, Osmanlı-Türk Basını, Settar Han, Muhammed Ali Şah

Abstract:
The protests in Tehran started in late 1905 and ended in 1906 with the establishment of the Meclis-i Shura-i Milli (the National Parliament). Different parts of the society took part in these protests together. The Parliament was closed by Muhammad Ali Shah in 1908. The constitutional regime was restored in 1909, but did not prove long-lasting, again. The Iranian Parliament was closed with Russia's intervention in 1911.
The Young Turk press covered the developments regarding the opening of the Meclis-i Shura-i Milli in Iran, the preparation of the electoral law and the Constitution, as well as the power struggle between Muhammad Ali Shah and the Parliament. In the Ottoman Empire, the newspapers in Istanbul after the declaration of the II. Ottoman Constitutional Regime were not indifferent to the events in Iran. The Ottoman-Turkish press followed the insurrection of 1908-1909, and the problems facing Iran with the reopening of the Parliament. They published many news about the failure of the constitutional governments to establish a stable administration, the failure to prevent riots and confusion, and the end of the Iranian constitutional regime as a result of foreign intervention. The intellectuals of this era penned articles about Iran in newspapers and magazines.
This master thesis titled "Iranian Constitutional Revolution in the Ottoman-Turkish Press" addresses the Iranian Constitutional Revolution based on the news and articles found in periodic publications of the era.


Keywords: Iranian Constitutional Revolution, Qajar Dynasty, Ottoman-Turkish Press, Sattar Khan, Muhammad Ali Shah