İlkokul öğrencilerinde duygusal zeka ile okul reddi arasındaki ilişkinin incelenmesi
A research on the relationship between emotional intelligence and school refusal among primary school students
Yazar: MEHMET SELİM ÇULLU
Danışman: PROF. DR. OSMAN SAMANCI
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Okul reddi = School refusal ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı; ilkokul öğrencilerinin duygusal zekâ puanları ile okul reddi arasındaki ilişkiyi ortaya koymak ve okul reddi üzerinde duygusal zekânın yordayıcı rolünü incelemektir.

Yöntem: Araştırmada multi metot araştırma yöntemi kullanılmış ve bu doğrultuda betimsel tarama ve ilişkisel tarama modelleri birlikte kullanılmıştır. İlkokul öğrencilerinin duygusal zekâ ve okul reddi puanlarının, araştırmanın bağımsız değişkenlerine (cinsiyet, anne-babanın eğitim düzeyi, ailenin gelir düzeyi, annenin çalışma durumu) göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek amacıyla betimsel tarama modeli, ilkokul çocuklarında okul reddi ile duygusal zekâ arasındaki ilişkileri belirlemek amacıyla ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Küme örnekleme, büyüklüğe orantılı örnekleme ve uygun örnekleme yöntemi ile seçilen 266 ilkokul ikinci sınıf öğrencisi ile yürütülen araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Sullivan Çocuklar İçin Duygusal Zekâ Ölçeği ve Okul Ret Ölçeği kullanılmış ve ölçekler, her çocuğa bireysel olarak uygulanmıştır. Araştırma sürecinde incelenen alt problemler doğrultusunda Bağımsız Örneklemler için t testi, Tek Faktörlü Varyans Analizi (ANOVA), Mann Whitney U Testi, Kruskal Wallis H Testi, Pearson Momentler Çarpım Korelasyonu ve Doğrusal Regresyon Analizi yapılmıştır.

Bulgular: İlkokul öğrencilerinin duygusal zekâ puan düzeyleri ile okul reddi puan düzeyleri arasında negatif yönlü anlamlı ilişkiler olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte ilkokul öğrencilerinin duygusal zekâ alt boyutları puanlarındaki değişimin okul reddi puanlarına ters orantılı olacak şekilde etki ettiği görülmüştür.

Sonuç: Araştırma sonucunda ilkokul öğrencilerinin duygusal zekâ düzeylerinin okul reddini önemli ölçüde yordadığı tespit edilmiştir. Bu bulgudan yola çıkarak çocukların duygusal zekâ düzeylerinin artırılmasının okul reddi riskini azaltacağı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: ilkokul, duygusal zekâ, okul reddi.

Abstract:
Aim: The aim of this research is to investigate the relationship between emotional intelligence score and school refusal among primary school students and the predictor role of emotional intelligence on the school refusal.
 
Method: In this study, multi-method research such as survey and correlational research designs are used. To specify whether primary school students' emotional intelligence and school refusal differentiate according to research's independent variables (sex, parents' education level, income level, maternal employment status) survey research design is used, to specify the relationship between school refusal and emotional intelligence among primary school students correlational research design is used. With 266 primary school second year students, who was selected with cluster sampling, size proportional sampling and convenience sampling methods,  Personal Information Form, Sullivan Emotional Intelligence Scale for Children and School Refusal Assessment Scale is used as a data collection tool. According to sub-problems that are investigated during the research, Independent Samples t-test, One-Way Anova, Mann Whitney U Test, Kruskal Wallis H Test, Pearson Product-Moment Correlation Coefficient and Linear Regression Analysis are conducted.
    
Findings: It is found that there is a negative significant correlation between primary school students' emotional intelligence score levels and school refusal score levels.  In addition to this, the results show that the change on the scores of primary school students' emotional intelligence subdimension scores affects school refusal scores inversely proportional.
 
Result: As a result of the research, it is identified that primary school students' emotional intelligence level significantly predicts school refusal. Based on this finding, it is found that enhancing children's emotional intelligence level reduces school refusal risk.

Keywords: primary school, emotional intelligence, school refusal.