Vertigolu hastaların vestibüler rehabilitasyonunda baş ve boyun hareketlerinin etkisi
The effect of head and neck movements on vertigo patients in vestibular rehabilitation
Yazar: DİLEK İPEK
Danışman: PROF. DR. OSMAN İMAMOĞLU
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Boyun = Neck ; Egzersiz = Exercise ; Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Hareket = Motion ; Kafa = Head ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; Vertigo = Vertigo ; Vestibül = Vestibule ; Vestibüler fonksiyon testleri = Vestibular function tests

Özet:
Bu çalışmanın amacı, vertigo yakınması şikayeti ile doktora başvuran ve tanıları konulan hastalarda epley manevrası ile baş ve boyun hareketlerinin etkisinin Yaşam Kalite İndeksi (YKI) ile değerlendirilmesidir. Çalışma; kulak burun boğaz muayenesinde vertigo yakınmasıyla tanıları kesinleşmiş ve aynı tür ilaç tedavisine başlanmış 40 hasta üzerinde yapıldı(13'ü erkek, 27'si bayan). Hastalar Dix-Hallpike testi ile etkilenmiş kulaklarının belirlenmesinden sonra randomize olarak 20'li gruplar halinde manevra grubu ile manevra + egzersiz grubu olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Her iki gruba da bulguları negatifleşene kadar 3 hafta boyunca en fazla 3 kez olmak üzere YKI değerlendirmesi ve epley manevrası uygulandı, manevra + egzersiz grubuna ise ek olarak Cawthorne-cooksey egzersizleri ile vestibüler rehabilitasyon programı uygulandı. Araştırma sonunda şu sonuçlar elde edilmiştir; manevra ve egzersiz grubu bayan ve erkek yaş ortalamaları açısından anlamlı bir fark yoktur (p>0.05). Manevra grubu hastalarından 1 manevra sonrası iyileşen hasta olmamıştır. Hastaların 9'u 2 manevra uygulaması sonunda iyileşmiştir. Hastalardan 11'ine ise 3 kez manevra uygulanmış ve 2 kişi iyileşmiştir. Manevra+egzersiz grubu hastalarının 11'i 1 manevra uygulamasıyla iyileşmiştir. Geriye kalan hastaların 9'u yani hepsi 2 manevra uygulamasıyla iyileşmiştir. 3 kez manevra uygulanan hasta olmamıştır. Manevra ve egzersiz grubu hastalarının hepsine kontrole geldikleri her hafta toplam 3 kez olmak üzere yaşam kalite indeksi uygulanmıştır. YKI skorları manevra grubuna göre manevra+egzersiz grubunda ilk haftadan itibaren düşüş göstermiştir. Ancak 3. hafta sonuçları istatiksel olarak anlamlıdır (p<0.05).Baş dönmesi şikayeti bulunan hastalara uygulanan alternatif manevra ve egzersiz tedavilerinin hastanın şikayetlerini 3 hafta gibi kısa bir sürede azalttığı görüşüne varılmıştır. Bu tedaviler hem hasta hem tedavi uygulayıcı açısından zaman ve iş gücü ekonomisi sağlamaktadır.

Abstract:
Aim of this study is appraise the impact of head and neck movements with Epley Maneuver in patients who diagnosed as vertigo with Dizziness Handicap Inventory (DHI) namely Quality of Life Index. Study was worked on 40 patients (13 male,27 female ) who diagnosed vertigo with ear ,nose and throat exemination and were started with same type drug treatment. Patients after designating which ears were affected by Dix-Hallpike test , randomly divided in two groupsconsist of 20 patients as maneuver and maneuver + exercise. The DHI and Epley Maneuver was applied to both of two groups only 3 times in 3 weeks until the negative findings on, in addition to these tests, the maneuver + exercise group was performed Cawthorne-cooksey exercises as vestibular rehabilitation programme. Research at the end of data obtained the following results were found in, there is no significant difference between average age in terms of female or male patients of maneuver + exercise group (p>0.05).There is no convalescent patient after one maneuver from maneuver group. 9 of patients convalesced after 2 maneuver applications. 11 of patients with the maneuver was perfomed 3 times. 9 of patients of maneuver + exercise groups, convalesced after one maneuver application. 11 of patients convalesced after 2 maneuver applications. There are no patients were perfomed 3 maneuver applications. All of patients of maneuver + exercise group ,was perfomed with DHI only 3 times each weeks they came to control. The DHI results of maneuver + exercise group ,decreased according to maneuver group from the first week. However, results of the third week are significant statistically (p<0.05). An authorities concluded that ,an alternative maneuver and exercise tratments which were perfomed to the patients who have complaints of dizziness , decreased the complaints in 3 weeks .These tratments, provides time and labor economics in terms of both patient and performer.