TIMSS 2019 4. sınıf düzeyinde yer alan maddelerin değişen madde fonksiyonu açısından incelenmesi
Investigation of differantial item functioning of TIMSS 2019 items in fourth grade
Yazar: ÜLKÜ İREM ERİŞTİ
Danışman: PROF. DR. BURCU ATAR
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı TIMSS 2019 testindeki 4. sınıf düzeyinde yer alan matematik ve fen bilimleri alt testlerindeki çoktan seçmeli maddelerin cinsiyete ve evde bilgisayara/tablete sahip olma durumuna göre Değişen Madde Fonksiyonu (DMF) gösterip göstermediğini tespit etmektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2019 TIMSS araştırması Türkiye örnekleminde yer alan 5. sınıf öğrencilerinden sekizinci ve dokuzuncu kitapçıkları alanlar oluşturmuştur. TIMSS 2019 testindeki maddelerin DMF düzeyleri Mantel-Haenszel (MH), Lojistik Regresyon (LR) ve SIBTEST yöntemleriyle belirlenmiştir. Buna göre; cinsiyet değişkeni için sekizinci kitapçıkta biri matematik biri fen bilimleri olmak üzere iki maddede, dokuzuncu kitapçıkta ise dört fen bilimleri maddesinde DMF görülmüştür. Evde bilgisayara/tablete sahip olma durumu için sekizinci kitapçıkta iki matematik ve altı fen bilimleri olmak üzere toplam sekiz maddede, dokuzuncu kitapçıkta ise beş matematik ve beş fen bilimleri olmak üzere toplam on maddede DMF görülmüştür. Ayrıca alt testlere ve değişkenlere göre DMF'li madde sayısının ve yöntemlerin uyumunun farklılaştığı belirlenmiştir. En çok sayıda DMF gösteren maddeyi tespit eden yöntem LR olurken en az sayıda DMF gösteren maddeyi tespit eden yöntem MH olmuştur. Aynı maddeler üzerinde DMF belirleyebilme açısından yöntemlerin uyumuna bakıldığında en uyumlu yöntemlerin MH ve SIBTEST yöntemleri olduğu, en az uyum gösteren yöntemlerin ise MH ve LR yöntemleri olduğu tespit edilmiştir. Bu araştırma TIMSS 2019 testindeki DMF'li maddelerin, bazı gruplara avantaj veya dezavantaj sağladığına ilişkin bir kanıt sunmaktadır. Bu durum, test sonuçlarına dayalı olarak alınan kararların geçerliğini ve güvenirliğini olumsuz yönde etkilemektedir. Ayrıca TIMSS uygulamasından elde edilen sonuçların karşılaştırmalı çalışmalarda kullanımına dikkat edilmeli ve DMF'li maddelerin araştırma sonuçlarının yorumlanmasında yanlılık durumu oluşturabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Anahtar sözcükler: TIMSS 2019, eTIMSS, değişen madde fonksiyonu, evde bilgisayara/tablete sahip olma, Mantel-Haenszel, Lojistik Regresyon, SIBTEST.

Abstract:
The purpose of this research was to determine whether the multiple-choice items in the mathematics and science subtests at the 4th grade level in the TIMSS 2019 test show Differential Item Function (DIF) by gender and having a computer/tablet at home. The study group of this research consisted of students who received the eighth and ninth booklets among the 5th grade students in the 2019 TIMSS research Turkey sample. DIF levels of the items in the TIMSS 2019 test were determined by Mantel-Haenszel (MH), Logistic Regression (LR), and SIBTEST methods. For gender variable, DIF was found in two items, one in mathematics and one in science, in the eighth booklet, and in four science items in the ninth booklet. Regarding having a computer/tablet at home variable, DIF was found in eight items, two math and six science items, in the eighth booklet, and a total of ten items, five math and five science, in the ninth booklet. Additionally, the number of items with DIF and the consistency of the methods differed by the subtests and variables. While LR method detected the most number of items with DIF, MH method detected the least number of items with DIF. Considering the compatibility of the DIF detection methods, it was found that the most compatible methods were MH and SIBTEST, while the least compatible methods were MH and LR. This research provides evidence that items with DIF in the TIMSS 2019 test provide advantages or disadvantages to some groups. This situation negatively affects the validity and reliability of the decisions taken based on the test results. In addition, the results obtained from the TIMSS application should be used with caution in comparative studies and items with DIF may result in bias in the interpretation of the results.

Keywords: TIMSS 2019, eTIMSS, differential item functioning, having a computer/tablet at home, Mantel-Haenszel, Logistic Regression, SIBTEST.