Parion oda mezarları
Chamber tombs of Parion
Yazar: SADIK SULAN
Danışman: PROF. DR. VEDAT KELEŞ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Erken Roma Dönemi = Early Roman Period ; Klasik Roma mimarisi = Classical Rome architecture ; Mezarlar = Graves ; Nekropol = Necropolis ; Oda mezar = Chamber tomb ; Parion = Parion ; Ölü gömme adetleri = Tradition of burying the dead

Özet:
Günümüz Türkiye'sinde Çanakkale ili, Biga ilçesinin Kemer köyünde yer alan Parion Antik Kenti, antik çağ dünyasında Troas olarak isimlendirilen bölgede bulunan önemli bir liman kenti olmuştur. Kentte 2005 yılından itibaren günümüze kadar Tavşandere Nekropolü ve 2011 yılından itibaren Toprak Kuleler mevkinde yapılan kazı çalışmaları, Parion'un Arkaik Dönem'den itibaren Bizans Dönemi'ne kadar kesintisiz olarak yerleşim gördüğünü ortaya koyarak, bölgenin ölü gömme geleneklerine ve mezar tiplerine yenilerini eklemesi ile bilim dünyasına ışık tutmuştur. Roma Dönemi'nde kolonizasyon kenti unvanı verilen Parion'da siyasal, ekonomik ve sosyal yapılanmanın üst düzeye çıktığı ve bu etkinin, kentin kamusal yapıları dışında mezar tiplerinde de belirgin olarak görüldüğü tespit edilmiştir. Çalışmanın konusunu kentin farklı bölgelerine inşa edilen 7 adet taş örgü ve 2 adet kayaya oygu oda mezarın mimarisi; plan, kesit ve cephe çizimleri dâhilinde detaylı bir şekilde incelenerek tarihlendirilmiştir. Roma Dönemi'ne tarihlenen söz konusu oda mezarların içerisinde bulunan ölü hediyeleri; 22 adet pişmiş toprak eser, 6 adet cam eser, 5 adet metal eser, 11 adet sikke ve 4 adet takının dijital ortamda çizimleri yapılmış, katalog çalışmaları eşliğinde tanımlanarak değerlendirilmiştir. Antik dönemde ve günümüzde kaçak kazılara maruz kalan oda mezarlar içerisinde belli bir tabakaya kadar konteksti korunmuş olan OM 5 adlı oda mezarda görülen çoklu gömü uygulamasının tarih aralığı belirlenerek arkeolojik olarak irdelenmiştir. Roma Dönemi'nde kentin sosyal ve demografik durumunun belirlenmesinde önemli katkılar sağlayacağı düşünülen mezarda gömülen bireyler tek tek incelenerek yaş ve DNA analizleri ayrı ve kapsamlı bir bilimsel çalışma ile bilim dünyasına sunulacaktır.

Abstract:
The Ancient City of Parion, which is located in the Kemer village of Biga
municipality of Çanakkale province in today's Turkey, which is an important port city
in the area is known as Troas in antiquity.
In the ancient city of Parion, the Tavşandere Necropolis has been excavated since
2005 and the Toprak Kuleler Necropolis has been excavated since 2011. Parion has
been continuosly settled from the Archaic Period to the Byzantine Period which has
been attested by the necropolis excavations. These studies sheds light to the scientific
world by the information regarding burial customs and the addition of new tomb types
throughout the previously mentioned ages.
In Parion which is given the colonial status of colony with the Roman
colonisation, political, economic and social structure has reached a peek in the Roman
Imperial Period. This influence is witnessed by details shown in the grave types
apparently as well as public structure.
Subject of the study is the architecture of chamber tombs of which seven are
masonry and the other two are rock-cut chamber; the graves have been studied in depth
and dated with the related plan, cross-section and facade drawings being presented.
The gifts found in the chamber tombs dating to the Roman Period have been
processed in digital environment and defined in the context of catalog studies. These
gifts consist of 26 pieces of terracota works, 7 pieces of glass ware, 5 pieces metal
ware, 11 coins, 4 pieces of jewellery.
Chamber tombs exposed to illegal excavations during antiquity and today.
Among the chamber tombs OM 5, which has been preserved until a certain level in
context, reveals multiple burial (desynchronized) application. The study of the tomb
has been carried out by defining the date of the tomb and in archaeological manner.
Individuals buried in this grave (OM 5) are thought to provide important contributions
to the determination of the social and demographic situation of the city during the
Roman Period by age and DNA analysis of each individual will be presented to the
scientific world in another academic work.