Lise öğrencilerinin kişiler arası problem çözme becerinin sosyometrik statülerine göre incelenmesi
A research on interpersonal problem solving skills of high students according to their sociometric statues
Yazar: MAHSUM AVCI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ARZU GÜLBAHÇE
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Lise öğrencileri = High schools students ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Sosyometrik statü = Sociometric status

Özet:
Bu araştırmanın amacı; lise öğrencilerinin kişilerarası problem çözme becerileri ve sosyometrik statülerini cinsiyetlerine, sınıf düzeyine, okul türüne, anne-baba eğitim durumuna ve barınma yeri gibi değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu 2014-2015 eğitim öğretim yılında Bingöl il merkezinde bulunan liselerde öğrenim gören, 250 kız ve 207 erkek olmak üzere toplam 457 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmanın çalışma grubu kolay örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Araştırmada öğrencilerin problem çözme becerilerini ölçmek amacıyla ''Kişilerarası Problem Çözme Becerileri Envanteri'', öğrencilerin sınıf içerisindeki statülerini belirlemek için ''Sosyometrik Statü Testi'' ve araştırmanın değişkenlerine yönelik bilgi toplamak amacıyla da, araştırmacı tarafından hazırlanan ''Kişisel Bilgi Formu'' kullanılmıştır.Verilerin analizinde,  bağımsız örneklemler için t testi, tek yönlü varyans analizi, pearson momentler çarpım korelasyonun analizi ve tukey testi kullanılmıştır.
Araştırmanın sonuçları, lise öğrencilerinin sosyometrik puanları ile probleme yapıcı yaklaşım alt boyutu arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişkinin olduğu göstermektedir. Buna göre lise öğrencilerinin sosyometrik statülerine ilişkin puanlarının artması durumunda kişiler arası problemlere yapıcı yaklaşım gösterme davranışlarının da artacağı söylenebilir. Ayrıca araştırma sonuçları cinsiyet, sınıf düzeyi, okul türü, anne-baba eğitim durumu ve barınma yeri değişkenleriyle kişilerarası problem çözme becerisi alt boyutları arasında anlamlı bir farklılaşmanın olduğunu göstermektedir. Cinsiyet, sınıf düzeyi, okul türü, anne-baba eğitim durumu ve barınma yeri değişkenleriyle sosyometrik statüler arasında ise anlamlı bir farklılaşma göstermemektedir.

Abstract:
The goal of this research is to find out  whether interpersonal problem solving skills and sociometric statues of high students vary according to their gender, educational level  of their parents and their accomadaitations place. The participants are composed of 457 students who study at province five different high schools in Bingöl during 2014-2015 academic year. While 250 of the participants are female, 207 of them are male. The participants were chosen through ''simple sampling method''. In the order to find out the problem solving skills of the participant was conducted ''Interpersonal Problem Solving Skills Inventory''.  Additionally ''Sociometric Statues Test'' was conducted to determine their statues in their classrooms. Finally ''Personal Characteristics Questionnaire'' was carried out to data pertinent to their personal variables. İndependent samples test, one way variant analysis, Pearson product-moment correlation analysis and tukey test were used to analyse the data.
The results of research show that there is a meaningful and positive directed relationship between the participant's sociometric grades and the sub-dimensions of their positive approach ward problem. According to the finding, it can be claimed that the students who have high sociometric statues grades also have positive attitutes towards interpersonal problems. Besides, the results also show that there is a significant differentation between the gender, school grade, school type, educational level of their participant parent's accomadation type of the students and their interpersonal problem solving skills sub-dimensions. On the other hand, there is no significant differentiation between the gender, grade, school type, educational level of the participant parent's accomadation places of the students and their sociometric statues.