Mimarlığın varlık koşulu olarak mekan ve irdelenmesi /
Yazar: M. MURAT ULUĞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERCAN YILDIRIM
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1996
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Mekan = Space

Özet:
Mimarlık içerisinde kendisini ister araçsal, isterse amaçsal olarak tanımlasın "bina" hep öncelikli bir yere sahip olmuştur. Mimarlığın gelişimi de neredeyse kavramsal ve fiziksel olarak binanın geliştirilmesine, inceltilmesine endekslenmiştir. Bu ise son gelişmelere ve kavramlara bağlı olarak yeniden tartışılması gereken bir konu haline gelmiştir. Bu nedenle de bu oluşuma / kavrama (bina) mimarlığın da içinde yer aldığı (en fazla mimarlık) en kapsayıcı oluşum olarak mekan kavramı içinden yeniden bakılarak tartışılması bu çalışmanın içeriğini oluşturmaktadır. Birinci Bölümde bina kavramı, mimarlık içindeki kuramsal tartışmalara bağlı olarak, onu oluşturan en önemli iki bileşen aracılığıyla hatırlanacak / tartışılacaktır: 1. Beden (insan vücudu) 2.Tip (Köken ve Başlangıçlar) ikinci Bölümde de bu durum mekan aracılığıyla / açılımıyla onun (mekan) türlerine bağlı olarak bu geniş kapsam içinden yeniden tartışılmaktadır. Üçüncü Bölümde ise bütün bu tartışmaları yapabilme koşulu olarak (mekan/mimarhk/bina) "Gündelik Hayat" ve onun bileşenleri / yapılan tartışılmaktadır. "Dil ve Olay" bu oluşumun temel bileşenleri olarak yeniden hatırlatılmaktadır. Aynı zamanda tüm çalışmanın da en önemli alt başlığı olarak, Mimarlığın zorunlu fiziki mekanı "metropolis" ve dönüşümlerin kaynağı "artık/ara mekanlar" yine bu bölümde tartışılmakta/incelenmektedir. Sonuç bölümünde ise bu tartışmalara bağlı olarak geliştirilen model üç ayrı tasarım ile örneklenmektedir. Anahtar Kelimeler: Mekan, Mimarlık, Bina, Beden, Tip, Erk, Olay, Gündelik Hayat, Metropolis, yeraltı.

Abstract:
In Architectural thought "building" has a primordial place which describes itself as an architectural devise on the one hand and as an architectural purpose on the other. The progress of architecture has been connected to the development and to eleboration of "building" as a concept and a physical entity. This requires a new discussion according to the recent development in architectural thinking. That is why to look at this entity / concept (building concept) in the concept of "space", as a very content of architecture, makes up this thesis intention. In part one, the concept of building will be discussed in the historical progress according to architectural theories in two contents which builds up this concept / entity. l.Body (Human Body) 2.Type (Origins and Beginings) In part two, this situation will be relocated in the concept / experience of space in its species / entities. Part three as the condition that makes these arguements / discussions possible are included with the ingredients and structures of "Everyday Life". As a basic ingredients of this basic entity, Language and event will be reminded. As a main subtitle of this part and the thesis, the unconditional physical space of Architecture, Metropolis and as the sources of all transformations; residual / intermediary spaces of this unconditional space (Metropolis) will be interrogeted. At Part of Conclusion (Transformations) with the help of the arguements of the three parts of the thesis a new model that has been developed will be examined through the example of three cases. Keywords: Space, Architecrute, Building, Body, Type, Power, Event, Everyday Life, Metropolis, Underground.