Muğla ili bal arılarının (Apis mellifera L.) mikrobiyal ve paraziter hastalıklar yönünden incelenmesi
The investigation of honeybees (Apis mellifera L.) for microbial and parasitic diseases in Muğla
Yazar: DUYGU ŞİMŞEK
Danışman: PROF. DR. NEVİN KESKİN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Biyoloji = Biology ; Mikrobiyoloji = Microbiology ; Parazitoloji = Parasitology
Dizin: Acarapiasis = Acarapiasis ; Taş hastalığı = Stonebrood ; Türkiye = Turkey

Özet:
Bal arıları (Apis mellifera L.), bal ve diğer bal arısı ürünlerini üretmelerinin yanında, nektar ve polen toplama sırasında yabani bitkilerin ve pek çok tarım ürünlerinin polinasyonunu sağlayarak doğada yaşamsal bir rol oynamaktadır. Bal arılarının değerli aktiviteleri, arıcıların bal arısı popülasyonunun sağlığını koruyabilmesi ile mümkündür çünkü, diğer böcek ve çiftlik hayvanlarında olduğu gibi bal arıları da yavru ya da ergin formlarıyla pek çok hastalık ve zararlı ile karşı karşıyadır. En yaygın bal arısı yavru hastalıkları Amerikan Yavru Çürüklüğü, Avrupa Yavru Çürüklüğü, Kireç Hastalığı, Tulumsu Yavru Çürüklüğü ve Taş hastalığıdır. Günümüzdeki başlıca ergin bal arısı hastalıkları ise Varroasis, Acarapiasis, Nosemosis ve Paraliz'dir. Bal arılarını etkileyen hastalıkların pek çoğu sadece sıkıntı vermekle kalmamaktadır; bir kısmı ciddi sorunlara yol açarken, bir kısmı da sadece birey bazında değil ülke çapında ölümcül bir etkiye sahiptir. Ayrıca Galleria mellonella gibi pek çok yağmacı ve zararlı da bal arısı kolonilerinde ciddi hasarlara yol açmaktadır. Diğer gelişmekte olan ülkelerdeki gibi, Türkiye'de de arıcılar balın kalitesini artırmak için çaba harcamakta ancak, arıcılığın en temel sorunları olan bal arısı hastalıklarını ve zararlılarını tespit ve kontrol gibi problemlerle sıklıkla karşılaşmaktadırlar.Bu araştırmada, ilkbahar ve sonbahar arazi çalışmaları süresince Muğla ili ilçelerinden 104 yavrulu petek ve 4360 ergin bal arısı örneği toplanmış ve incelenmiştir. Bu çalışmanın sonuçlarına göre bütün ergin arı örneklerinde Varroasis ve Nosemosis tespit edilmiştir. Buna karşın hiçbir örnekte Acarapiasis ve Paraliz'e rastlanmamıştır. Yavru hastalıkları açısından; Kireç ve Taş hastalıklarına hiçbir örnekte rastlanmazken, neredeyse bütün ilçelerde Yavru Çürüklüğü hastalıkları tespit edilmiştir.Sonuç olarak Muğla İlindeki bal arısı hastalıklarının genel tablosu ortaya çıkarılmıştır. Bu tablonun oluşmasında hastalığı tetikleyen özel faktörler, iklimsel koşullar ve arıcıların uygulamalarının büyük bir rolü olduğu düşünülmektedir. Bu araştırmanın, arıcıların hastalıklar konusunda bilinçlenmesiyle, hastalıkların Muğla ili bal arılarının üzerindeki etkisini azaltmakta yardımcı olacağı umulmaktadır.

Abstract:
Honey bees (Apis mellifera L.) play a vital role in the environment by pollinating both wild flowers and many agricultural crops as they forage for nectar and pollen, in addition to producing honey and other honey bee products. The essential and valuable activities of bees depend upon beekeepers maintaining a healthy population of honey bees, because like other insects and livestock, honey bees with both forms (brood and adult) are subject to many diseases and pests. Most common brood diseases are American foulbrood, European foulbrood, Chalkbrood, Sacbrood and Stonebrood. Recently the major diseases are those of the adult; Varroasiase, Acarapiasis, Nosemose and Paralyses. Most diseases that effect honey bees are little more than a nuisance, some are serious and a few are lethal not only to the individual bees but to the whole country. In addition, like Galleria mellonella, lots of predators and pests cause serious damage in honeybee colonies. Like in other developing countries, in Turkey beekeepers are trying to improve the quality of their honey products but they frequently encounter the main obstacle in apiculture; detecting and controlling of diseases and pests of honey bees.In this research, 104 honey bee brood comb and 4360 adult honey bee were collected from the towns of Muğla during the spring and autumn land works, have been surveyed. According to the results of this study Varroasiase and Nosemose were determined in every adult bee sample. However, Acarapiasis and Paralyses were not seen in any sample. As for brood diseases, foulbrood diseases detected almost in every town of the city while Chalkbrood and Stonebrood diseases were not seen in any sample.In conclusion, general view of the honey bee diseases in Muğla was demonstrated. It is thought that, specific factors that induce diseases, climatic conditions and beekeepers? applications have a big role in this formation. It is hoped that this research help to diminish the impact of disease in honey bees of Muğla by upgrading the consciousness of beekeepers.