Hemşirelerde güçlendirmenin örgütsel çıktılara etkisinin meta-analiz yöntemiyle incelenmesi
Investigation of the effect of empowerment on organizational outcomes in nurses by meta-analysis method
Yazar: HANDE YEŞİLBAŞ
Danışman: DOÇ. DR. FİLİZ KANTEK
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Güçlendirme = Empowerment ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Meta analizi = Meta analysis ; Psikolojik güçlendirme = Psycholojical empowerment ; Yapısal güçlendirme = Structural empowerment ; Örgütsel çıktılar = Organizational outcomes

Özet:
Amaç: Bu araştırma hemşirelerde yapısal ve psikolojik güçlendirmenin iş doyumu, örgütsel bağlılık, duygusal tükenme ve işten ayrılma niyeti ile ilişkisini meta-analiz yöntemiyle belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. 
Yöntem: Araştırmada meta-analiz yöntemi kullanılmıştır. Literatür taraması Pubmed, Science Direct, Scopus, Web of Science, Springer Link, EBSCHOhost CINAHL Complete, Cochrane veri tabanlarında gerçekleştirildi. Dahil edilme kriterlerine uygun 1996-2021 yılları arasında yayınlanan 68 farklı çalışma araştırmaya dahil edildi. Çalışmalar bağımsız değerlendiriciler tarafından incelenmiş olup, çalışmaların metodolojik kalitesi "Quality Assessment and Validity Tool for Correlational Studies" aracı ile değerlendirildi. Verilerin analizinde Comprehensive Meta Analysis 3 programı kullanıldı. 
Bulgular: Hemşirelerde yapısal güçlendirme ile iş doyumu (r= 0.559, %95 CI =0.494, 0.618), örgütsel bağlılık (r=0.465, %95 CI = 0.384, 0.539), duygusal tükenme (r= -0.283, %95 CI = -0.336, -0.227) ve işten ayrılma niyetinin (r= -0.331, %95 CI = -0.401, 0.258) ilişkili olduğu bulunmuştur. Psikolojik güçlendirme ile iş doyumu (r= 0.479, %95 CI =0.421, 0.533), örgütsel bağlılık (r=0.465, %95 CI =0.320, 0.589), duygusal tükenme (r= -0.267, %95 CI =-0.364, -0.164) ve işten ayrılma niyeti (r= -0.358, %95 CI = -0.547, -0.134) arasında ilişki saptanmıştır. 
Sonuç: Hemşirelerde yapısal güçlendirme ile iş doyumu arasındaki ilişkinin  genel etki büyüklüğü güçlü düzeyde, örgütsel bağlılık ve işten ayrılma niyeti ile ilişkisi orta düzeyde, duygusal tükenme ile ilişkisi ise zayıf düzeyde bulunmuştur. Psikolojik güçlendirme ile iş doyumu, örgütsel bağlılık ve işten ayrılma niyeti arasında orta düzeyde ilişki, duygusal tükenme ile zayıf düzeyde ilişki saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Güçlendirme, hemşire, meta-analiz, psikolojik güçlendirme, yapısal güçlendirme

Abstract:
Objective: This study was carried out using meta-analysis method to determine the relationship between structural and psychological empowerment in nurses with job satisfaction, organizational commitment, emotional exhaustion and intention to leave.
Method: Meta-analysis method was used in the study. Literature search was carried out in Pubmed, Science Direct, Scopus, Web of Science, Springer Link, EBSCHOhost CINAHL Complete, Cochrane databases. 68 different studies published between 1996-2021, which met the inclusion criteria, were included in the study. The studies were reviewed by independent evaluators, and the methodological quality of the studies was evaluated with the "Quality Assessment and Validity Tool for Correlational Studies". Comprehensive Meta-Analysis 3 program was used in the analysis of the data.
Results: It was found that nurses' structural empowerment was associated with job satisfaction (r= 0.559, 95% CI =0.494, 0.618), organizational commitment (r=0.465, 95% CI = 0.384, 0.539), emotional exhaustion (r= -0.283, 95% CI = -0.336) , -0.227) and intention to leave (r= -0.331, 95% CI = -0.401, 0.258). It was found that nurses' psychological empowerment was associated with job satisfaction (r= 0.479, 95% CI =0.421, 0.533), organizational commitment (r=0.465, 95% CI =0.320, 0.589), emotional exhaustion (r= -0.267, 95% CI =-0.364, -0.164) and intention to leave (r= -0.358, 95% CI = -0.547, -0.134).
Conclusion: The overall effect size for the relationship between structural empowerment and job satisfaction in nurses was found to be strong, the relationship with organizational commitment and turnover intention at medium level, and the relationship with emotional exhaustion at a weak level. There was a moderate relationship between psychological empowerment and job satisfaction, organizational commitment and intention to leave, and a weak relationship with emotional exhaustion.
Key words: Empowerment, nurse, meta-analysis, psychological empowerment, structural empowerment