Cerrahi girişim sonrası radyoterapi alan erken evre meme kanserli kadınlarda konfor düzeyi
The comfort level of women with early stage breast cancer why received radiotheraphy after surgical intervention.
Yazar: SEMA KOÇAŞLI
Danışman: PROF. DR. NERİMAN AKYOLCU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma, cerrahi girişim sonrası radyoterapi alan erken evre meme kanserlikadınlarda, ilk ve son hafta radyoterapi uygulamasında, konfor düzeyleri arasındaki farklılığıve oluşabilecek yan etkilerin, onların konforunu ne ölçüde etkilediğini saptamak amacıylatanımlayıcı/analitik olarak, İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Onkoloji EnstitüsüRadyasyon Onkolojisi ABD ve Sağlık Bakanlığı Okmeydanı Eğitim ve Araştırma HastanesiRadyasyon Onkolojisi Bölümünde 14.11.2005 - 14.03.2006 tarihleri arasında meme kanseritanısıyla başvuran 79 hasta üzerinde yapıldı.Verilerin toplanmasında; RTKÖ ve Hasta Anket Formu olmak üzere 2 ayrı veritoplama aracı kullanıldı.Elde edilen veriler, SPSS 10.0 programı ile ortalama ( X ), standartsapma ( SD), iki ortalama arasında student t testi, iki eş arasında student t testi, Mann WhitneyU testi, Wilcoxon eşleştirilmiş iki örnek testi, ki-kare ( x2) testi, fisher kesin ki-kare testi vepearson korelasyon testleri kullanılarak analiz edildi.Elde edilen verilerin sonucunda;Olguların, %54,5 (n=43)'inin 40-49 yaş grubunda, % 89,9 (n=71)'unun sosyalgüvencesi olduğu, %75,9 (n=60)'unun RT ile ilgili eğitim almadığı, %91,1 (n=70)'inin ruhsaldestek almadığı belirlendi. Radyoterapinin ilk haftasında olguların %72,7 (n=58)'sinin,herhangi bir rahatsızlık hissetmediği, tedavinin son haftasında olguların tümünün ( %100,n=79 ) radyoterapi nedeniyle, ciltte kızarıklık (%88,5), ağızda kuruluk (%85,9), yorgunluk(%83,3), kol, omuz ve memede ağrı (%76,9), yutma güçlüğü (%62,8) gibi yan etkilerdenrahatsız olduğu belirlendi.Örneklem grubunu oluşturan, cerrahi girişim sonrası radyoterapi alan erken evrememe kanserli kadınların çoğunluğunun (%75,9) radyoterapi ile ilgili bilgilendirilmediği veruhsal destek almadığı (%91,1); tedavinin ilk haftasında RT nedeniyle rahatsızlık hissedenolguların (%27,3) konfor puanlarında belirgin bir şekilde gözlenen düşüşün, istatiksel olarakda anlamlı olduğu; olguların tümünün toplam konfor puanları değerlendirildiğinde ise,tedavinin başlangıcında 4,57Â± 0,72 oranıyla, ortalamanın üstünde olduğu; tedavinin sonhaftasında 4,44Â± 0,75 oranıyla kısmi bir düşüş gösterse de aynı değeri koruduğu; konfordüzeyi puanlarında tedavinin son haftasında ilk haftasına göre 11 olumlu maddeden 4'ünde,15 olumsuz maddeden 5'inde değişim yaşandığı sonucu varıldı.Anahtar Kelimeler: Radyoterapi, Meme Kanseri, Konfor, Hemşirelik Bakımı.

Abstract:
The study was conducted in a descriptive/analytical fashion on 79 patients admittedbetween 14.11.2005 and 14.03.2006 with the diagnosis of breast cancer to the Department ofRadiation Oncology of the Institute of Oncology at Istanbul University, Cerrahpaşa MedicalFaculty and the Department of Radiation Oncology at the Ministry of Health, OkmeydanıEducation and Research Hospital with the aim of determining the difference between comfortlevels and to what extent the side effects that might occur affect the patients? comfort duringthe first and last week of radiotherapy administration in women with early stage breast cancerwho received radiotherapy after surgical intervention.In the collection of data; 2 separate data collection means, namely the RTKÖ and thePatient Questionnaire Form were used. The data obtained were analysed with the SPSS 10.0program using mean (X ), standard deviation (SD), student t-test between two means, studentt-test between pairs, Mann Whitney U test, Wilcoxon paired two sample test, chi square ( x2)test, Fisher?s exact chi square test and correlation tests.As a result of the data obtained; It was determined that 54,5% (n=43) of the caseswere in the 40-49 age group, 89,9% (n=71) had some kind of social security (health carecoverage), 75,9 % (n=60) received no education about RT, 91,1% (n=70) received nopsychological support. While during the first week of radiotherapy 72.7% (n=58) of the casesdid not feel any discomfort, in the last week of radiotherapy all the cases (100%, n=79) feltdiscomfort due to side effects such as skin erythema (88.5%), dryness of mouth (85.9%),tiredness (83.3%), pain in the arms, shoulders and breasts (76.9%) and swallowing difficulty(62.8%).In conclusion, it has been observed that all the women with early stage breast cancercomprising the sample group who received radiotherapy after surgical intervention had totalcomfort scores with a ratio of 4,57 +/- 0.72 at the beginning of treatment which was aboveaverage and a ratio of 4,44 +/- 0,75 during the last week of treatment which revealed a partialdrop despite maintaining the same value.Key Words: Radiotherapy, Breast cancer, Comfort, Nursing care.