Karotis stent implantasyonu yapılan hastalarda antiagregan tedavi süresinin restenoz ile ilişkisi
Correlation between development of restenosis and duration of antiaggregant treatment in patients undergoing carotid stent implantation
Yazar: İSMAİL KARLUKA
Danışman: PROF. DR. EROL HÜSEYİN AKSUNGUR
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Karotis arterleri = Carotid arteries ; Karotis stenozu = Carotid stenosis ; Protezler ve implantlar = Prostheses and implants ; Stentler = Stents ; Trombosit agregasyon inhibitörleri = Platelet aggregation inhibitors ; Trombosit agregasyonu = Platelet aggregation ; Tromboz = Thrombosis

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, karotis stent implantasyonu yapılan hastalarda ikili antiagregan tedavi süresinin prosedür sonrası dönemde 3 ay kullanımıyla, 6 ay kullanımının restenoz (stent içi trombozlar dahil) üzerine erken dönem sonuçlarını değerlendirmeyi amaçladık.

	Gereç ve yöntem: Çalışma, 2010 ve 2016 yılları arasında karotis stent implantasyonu yapılan, yaşları 51 ile 88 (ortalama 67) arasında değişen 77 (%32,5)'si kadın, 160 (%67,5)'i erkek olan toplam 237 hastanın retrospektif analiziyle yapıldı. Çalışmadaki hastalar, ikili antiagregan tedaviyi prosedür sonrası 3 ay veya 6 ay kullananlar ile verilen antiagregan tedavinin yetersiz olduğu kabul edilen (antiagregan direnci, uygun olmayan medikasyon, önerilen ilacı kullanmama) hastalar olmak üzere 3 ayrı gruba ayrıldı. Antiagregan medikasyon yetersizliği olanlar ayrıca değerlendirildikten sonra, ikili antiagregan tedaviyi 3 ay kullanan hastalarla, 6 ay kullanan hastaların takiplerinde restenoz (>%50 stenozlar anlamlı darlık kabul edildi) düzeylerinin istatistiksel analizi yapıldı.

	Bulgular: Hastaların 5 (%2,1)'inde antiagregan medikasyonu yetersiz olarak tespit değerlendirildi. İkili antiagregan tedavi 3 aya uzatılan 166 (%70), 6 aya uzatılan 66 (%27,8) hasta mevcuttu. Antiagregan tedavi medikasyonu yetersiz olarak değerlendirilen hastaların tamamında restenoz gözlendi (%100). İkili antiagregan tedavi 3 aya uzatılan hastaların 12 (%7,2) sinde, 6 aya uzatılanlarda 5 (%7,5) inde, medikasyon yetersizliği olanlarda 5 (%100) olmak üzere toplam 22 (%9,2) hastada restenoz saptandı. İstatistiksel analiz yapılırken antiagregan medikasyon yetersizliği olan 5 (%2,1) hasta dışlanarak yapıldı. İkili antiagregan tedaviyi 3 ay veya 6 ay alan iki hasta grubu ile restenoz arasında anlamlı farklılık olmadığı istatiksel olarak gösterildi (p>0,999). Ayrıca her iki grup arasında yeni gelişen nörolojik bulgular açısından ve kanama insidansı açısından farklılık olmadığı gözlendi.

	Sonuç: İkili antiagregan tedavi süresinin 3 ay kullanılmasıyla, 6 ay kullanılması arasında restenoz üzerine fark saptanmamıştır. İkili antiagregan süresini uzatmanın yeni gelişen iskemik komplikasyonlar veya kanama komplikasyonları üzerine farkı izlenmemiştir. Antiagregan medikasyonda asıl önemli olan, hasta uyumu ve antiagregan direnci gibi gözükmektedir. Bu verilerin daha geniş ve kapsamlı veri analizleriyle değerlendirilmesi gerekmektedir.

Anahtar kelimeler: Karotis stent implantasyonu, İkili antiagregan tedavi, Karotis stent restenozu, Antiagregan direnci.

Abstract:
Purpose: In this study, we aimed to evaluate that is there any correlation between  the early results of restenosis (including in stent thrombosis) and post-procedural usage of dual antiaggregant theraphy for 3 or 6 months in patients undergoing carotid stent implantation.

	Materials and methods: The study was carried out retrospective analysis of patients between the years of 2010 and 2016, in which 77 (32.5%) female and 160 (67.5%) male, aged between 51 and 88 with carotid stent implantation. Patients in this study were divided into three groups: those who were treated dual antiaggregant therapy for 3 months, 6 months and considered to be inadequate.  Statistical analysis of restenosis (> 50% stenosis, accepted as significant stenosis) was performed using dual antiaggregant medication for 3 months or 6 months after the antiagregant medication failure was evaluated separately.

	Results: İn five (2.1%) of the patients had inadequate antiagregan medication. There were 166 patients (70%) who were used for 3 months and 66 patients (27.8%) were used for 6 months. Restenosis was detected in 22 (%9,2) patients in totally, 12 (%7,2) patients of which were treated for 3 months, 5 (%7,5) patients were treated for 6 months, and 5 (%100) patients in the cases with antiagregan medication failure. Patients was out of statistical analysis who had story of inadequate antiaggregant treatment. There was no statistically significant difference between two groups of patients with different antiaggregant treatment times (p> 0,999). There was also no difference between the two groups in terms of new developed neurological findings and the incidence of bleeding.

	Conclusion: There was no difference in restenosis between 3 months of dual antiaggregant therapy and 6 months of using. There is no difference in development of new neurological findings or bleeding complications of using the duration of the dual antiaggregant therapy. The important thing in antiagregant medication, looks like patient adaptation and antiagregan resistance. These data need to be evaluated with more extensive and comprehensive data analysis.

Key words: Carotid stent implantation, Dual antiaggregant, Stent restenosis, Antiaggregant resistance.