Acil serviste hiperglisemi saptanan hastalarda ölçülen ultrasonografik optik sinir kılıf çapı ile kan şekeri regülasyonu sonrası ölçümler arasındaki farkın araştırılması
Treatment effects in optic nerve sheath diameter in patients presented with hyperglycemia in the emergency department: An ultrasound study
Yazar: SÜLEYMAN ALPAR
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR KARCIOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Göz = Eye ; Hiperglisemi = Hyperglycemia ; Optik sinir = Optic nerve ; Tedavi = Treatment ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, acil serviste hiperglisemi tespit edilen hastaların tedavi ile normoglisemi sağlandığında optik sinir kılıf çapı (OSKÇ) değişkenliğini oraya koymak amaçlanmıştır.
Gereçler ve yöntem: Prospektif, kesitsel, gözlemsel olarak planlanan çalışmamıza, çalışma süresince acil servise başvuran 18 yaş ve üzeri, başvuruda kan glikoz düzeyi 250 mg/dl ve üzeri olan hastalar çalışmaya alınmıştır. Acil serviste hiperglisemi tespit edildiği andan sonra, tedavi öncesi ve sonrası OSKÇ ölçümleri yapıldı. Oküler ultrasonografi (USG) ile her hasta için papillanın 3 mm posteriorundan transvers ve longitudinal olarak ardışık iki ölçüm yapılıp ortalaması alındı. Hastalardan eş zamanlı kan gazı, üre, sodyum, potasyum, klor, glikoz, idrar keton analizi için kan ve idrar örnekleri alınıp, ozmolariteleri hesaplandı.
Bulgular: Çalışmaya 18 hasta dahil edildi. Tedavi öncesi sağ OSKÇ ölçümleri 3,10-5,50 mm aralığında (ortalama: 4,10±0,59 mm), sol OSKÇ ölçümleri 3,10-5,70 mm aralığında (ortalama: 4,24±0,73 mm) olup, tedavi sonrası sağ OSKÇ ölçümleri 3,10-5,50 mm aralığında (ortalama: 4,16±0,65 mm), sol OSKÇ ölçümleri 3,20-5,70 mm aralığında (ortalama: 4,34±0,53 mm) tespit edildi. Delta sağ OSKÇ ölçümleri -2,00–1,30 mm aralığında (ortalama: -0,01±0,89 mm), delta sol OSKÇ ölçümleri -1,40–1,20 mm aralığında (ortalama: -0,18±0,73 mm) olarak bulundu. Bağımlı değişkenler ile yapılan bu çalışma sonucunda hiperglisemik durumdaki OSKÇ ölçümleri ile, normoglisemik durumlarındaki OSKÇ ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p>0.05).
Sonuç: Bu tez çalışmasında ortaya çıkan bulgular sonucunda, erişkin hiperglisemik hastalarda tedavi ile normoglisemi sağlanması sonucu oküler USG ile OSKÇ ölçümlerinde istatistiksel anlamlı fark olmadığı ve dolayısıyla ultrasonografik OSKÇ ölçümlerinin hiperglisemik hastalarda tedavi izleminde kullanımının yararlı olmayacağı ortaya konmuştur.
Anahtar kelimeler: acil servis, hiperglisemi, optik sinir kılıf çapı, oküler ultrasonografi, tedavi

Abstract:
Objective: To investigate the optic nerve sheath diameter (ONSD) differences in patients presented with hyperglycemia and treated in the emergency department.
Materials and methods: The prospective, cross-sectional, observational study included adult patients with an admission blood glucose level of 250 mg/dl or more. Following detection of hyperglycemia in the emergency department, pre- and post-treatment ONSD measurements were performed. Each patient underwent two consecutive measurements performed transversely and longitudinally at the point 3 mm posterior of the papilla by ocular ultrasonography (USG). Blood and urine samples were also drawn for simultaneous blood gases, urea, sodium, potassium, chlorine, glucose, urine analysis for ketone bodies and osmolarities were calculated.
Results: A total of 18 patients were included in the study. Right ONSD measurements were between 3,10 and 5,50 mm (mean: 4,10±0,59) and left ONSD were between 3,10 and 5,70 mm (mean: 4.24±0.73) before treatment. Following the treatment, right ONSD were found between 3,10 and 5,50 mm (mean: 4.16±0.65 mm), while left ONSD were between 3.20 and 5.70 (mean: 4.34±0.53 mm).
Delta right ONSD was found to be between -2.00 and 1.30 mm (mean: -0.01±0.89 mm), delta left ONSD was found to be between 1.40 and 1.20 mm (mean: -0.18±0.73 mm). As a result of this study, there was no statistically significant difference between ONSD measurements in hyperglycemia and in normoglycemic conditions (p>0.05).
Conclusion: The findings of this study revealed that there is no statistical difference in ocular USG with ONSD measurements in adult hyperglycemic patients as a result of provision of normoglycemia, and therefore it would not be useful to employ ultrasonographic ONSD measurements in the treatment follow-up in hyperglycemic patients.
Key words: hyperglycemia, optic nerve sheath diameter, ocular ultrasonography, emergency medicine, treatment,