Sosyal fayda çerçevesinde yenilenebilir enerjiler
Renewable energies within the framework of social benefit
Yazar: HALİL KETE
Danışman: PROF. DR. MUAMMER MUSTAFA ERDOĞDU
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Mali İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Enerji = Energy ; Maliye = Finance
Dizin: Kamu yararı = Public interest ; Yenilenebilir enerji = Renewable energy ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Sosyal fayda maliye biliminin temel konularından birisidir. Ancak bu konu çoğunlukla göz ardı edilmektedir. Enerji üretimi sosyal fayda kavramı ile yakından ilişkili bir konudur. Türkiye'de enerji üretiminin temelini fosil yakıtlar oluşturmasına rağmen Türkiye fosil yakıtlar bakımından oldukça fakir bir ülkedir. Bununla birlikte yenilenebilir enerji kaynakları bakımından ülkemiz avantajlı bir durumdadır. Negatif dışsallıklarından dolayı, enerji üretiminde fosil yakıtları kullanmanın uzun vadede ekonomi üzerinde olumsuz etkileri vardır. Yenilenebilir enerji kaynaklarının meydana getireceği pozitif dışsallıklar ise Türkiye'ye birçok sosyo-ekonomik yarar sağlayacaktır. Bu çalışmada dışsallıklar perspektifinden Türkiye için yenilenebilir enerji kaynakları ve fosil yakıtların etkileri ele alınmıştır. Ayrıca, çalışmada çok kriterli karar verme yöntemlerinden COPRAS metodu kullanılarak, Türkiye'de yenilenebilir enerji kaynaklarına yapılacak yatırımlara yol göstermesi bakımından sosyo-ekonomik fayda kriterleri dikkate alınarak, bu kaynakların puan bazlı sıralaması yapılmıştır. Analize göre Türkiye'de yenilenebilir enerji yatırımlarının sıralamasının ve yatırım ağırlıklarının; Rüzgar Enerjisi (% 33,73), Hidrolik Enerji (% 28, 81), Güneş Enerjisi (% 18,81), Jeotermal Enerji (% 11,39) ve Biyokütle Enerjisi (% 7,83) şeklinde yapılması sosyo-ekonomik açıdan en optimal sonucu vereceğini göstermiştir.

Abstract:
Social benefit is one of the main subjects of public finance. However, this issue is often ignored. Energy production is closely related to the concept of social benefit. Although, fossil fuels constitute the main source for energy production in Turkey, Turkey is relatively poor in terms of fossil fuels. Turkey has an advantageous position in terms of renewable energy sources. Using fossil fuels for energy production has negative effects on economy in the long term, due to the negative externalities stemmed from energy production. On the other hand, positive externalities of renewable energy have socioeconomic benefits for Turkey. In this study, renewable energy sources and fossil fuels for Turkey will be discussed from the perspective of externalities. Besides, in this study, to guide the renewable energy investments in Turkey, by performing CORPAS method which is one of the multi-criteria decision making methods, renewable energy sources will be sorted in a descending order based on socioeconomic benefit criteria. According to analysis, the ordering of renewable energy investments and the weight of these investments are determined as wind energy (33.73%), hydraulic energy (28.81%), solar energy (18.81%), geothermal energy (11.39%) and biomass energy (7.83%). It is shown that, taking into consideration these results while making investments on renewable energy will yield to socio-economic optimum.