Hekimin sözleşmeden doğan sorumluluğu
Physician's contractual liability
Yazar: ATİYE UYGUR
Danışman: PROF. DR. HASAN İŞGÜZAR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk (Medeni Hukuk) Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Doktor-hasta ilişkileri = Physician patient relations ; Doktorlar = Physicians ; Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Sorumluluk = Responsibility ; Sözleşmeler = Contracts

Özet:
Hekimlik faaliyetleri, kişilik hakları kapsamında korunan yaşama ve sağlık hakkı, kişinin kendi geleceğini belirleme hakkı gibi değerler ile yakından ilgilidir. T.C. Anayasası m.17, TMK.m.23 ve m.24, BK.m. 47 birlikte değerlendirildiğinde, kanun ile düzenlenen bir hukuka uygunluk sebebi bulunmadıkça, hekimin, iyileştirmek amacıyla da olsa, hastaya uyguladığı her tür tıbbî müdahale, esas itibariyle kişilik haklarına, vücut bütünlüğüne yapılan hukuka aykırı saldırılardır. Bir tıbbî müdahale kural olarak hastanın rızası; belirli şartlarda varsayılan rıza; daha üstün nitelikte özel yarar veya kamusal yarar, kanunun verdiği yetkinin kullanılması ve zaruret hali ile hukuka uygun hale gelebilir. Özel hukuk (medenî hukuk) açısından bakıldığı zaman, hekim culpa in contrahendodan, vekaletsiz iş görmeden ve haksız fiilden sorumlu olabilir. Hekimin hukuksal sorumluluğunu doğuran kaynaklardan biri de hekimlik sözleşmesidir. Hekimlik sözleşmesi, serbest çalışan bir hekim ve hasta ?ya da kanunî temsilcisi- arasında kurulan, rızai, şekle bağlı olmayan ve kanunlarca düzenlenmemiş bir iş görme sözleşmesidir. Bu sözleşme ilişkisinde, hekimin asli edim yükümünü, tıbbî teşhis, tedavi ve bakım hizmetlerini yerine getirmek; hastanın asli edim yükümünü ise bir ücret ödemek oluşturur. Hekimin asli edim yükümünün yanında, hastaya özen gösterme, hastayı aydınlatma ve rızasını alma, sadakat gösterme ve sır saklama, kayıt tutma gibi son derece önemli bazı yan yükümleri de doğmaktadır. Hekimlik sözleşmesinden doğan sorumluluğun şartları; geçerli bir hekimlik sözleşmesinin varlığı, sözleşmeden doğan edim yükümlerinin ihlal edilmesi, hekimin kusuru, zarar ve uygun illiyet bağı olarak sıralanabilir.

Abstract:
One of the sources of liability which require the liability of the physician is the contract of medicine (physician?s contract). This is such a contact that could be defined as a contract concluded between a free-lance working physician and a patient or his/her representative in the consideration of payment of a su and treatment and diagnosis. The parties of contract and the subject of obligation ay be determined fro the definition of the contract. The subject of medicine contract ay be restricted in ters of only treatment or the liability of treatment and diagnosis. Excluding this primary obligation, physician has also contractual obligations such as duty of medical care, clearing, filing, secrecy and fealty.The conditions of the contractual liability of the physician are as follows : a valid contract, breach of the contractual liability, defective medical action and damage. According to the medicine contract, the patient does not need to evidence the existence of the physician?s fault but the physician has to evidence his faultnessless.