Karaciğer parankimini diffüz etkileyen kronik hastalıklarda hemodinamik parametreler ile MELD skorunun karşılaştırılması
Comparison of MELD score with hemodynamic parameters in patient with chronic and diffuse liver parenchyma disease
Yazar: AHU ULCA SAHİN
Danışman: DOÇ. DR. NAİLE BOLCA TOPAL
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Hepatik arter = Hepatic artery ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer sirozu = Liver cirrhosis ; Portal ven = Portal vein ; Prognoz = Prognosis ; Ultrasonografi-doppler = Ultrasonography-doppler

Özet:
Kronik karaciğer parankimi hastalığı olan olgularda portal hemodinamik parametreler ve etyolojik faktörlerin, MELD skorları üzerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı.Kronik karaciğer parankim hastalığı olan 121 hastanın portal Doppler US bulguları, retrospektif olarak değerlendirildi. Her olgu için Doppler US yapıldığı zamanki MELD skorları hesaplandı. B-mode US ile dalak boyutu, Doppler US ile portal ven çapı, hızı, hepatik arter RI, PI değerleri, kollateral varlığında portal ven hızı değerlendirildi. Etyolojik nedenler ile MELD skorları ve portal hemodinamik parametreler karşılaştırıldı.MELD skoru ile hastaların etyolojik nedenleri; etyolojik nedenlere bağlı hasta grupları arasında MELD skoru ve portal hemodinamik değişkenler bakımından anlamlı fark bulunmadı. Tek bir etiyolojik nedene sahip hasta grubunda MELD skoru ile hepatik arterin Rİ değeri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,001, r= 0,616). Birden fazla etiyolojik nedenin olduğu hasta grubunda bu ilişki düzeyi daha yüksek bulundu (p<0,001, r= 0,837). Gruplar arasında yaş, dalak boyutu, pv çapı, pv ortalama hızı ve ha PI bakımından anlamlı fark bulunmamıştır. (p değerleri sırasıyla; 0,84, 0,166, 0,348, 0,172, 0,282, 0,404). Umblikal ven rekanalizasyonu olan hastaların pv ortalama hızı olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksekti(p=0,007). Özafagus varisi ve splenorenal şantı olan hastaların pv ortalama hızı olmayanlara göre anlamlı derecede düşüktü (sırasıyla p değerleri; <0,001, 0,017).Sonuç olarak karaciğer parankimini difüz etkileyen kronik hastalıklarda, MELD skoru ile hepatik arter RI değerleri arasında anlamlı ilişki vardır. Objektif bir prognostik skorlama sistemi olan MELD ile hepatik arter RI değeri arasındaki korelasyon portal doppler US incelemesinde hepatik arter hemodinamisinin de değerlendirilmesinin hastalığın prognozu hakkında öngörüde bulunma açısından faydalı olacaktır.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the effect of portal hemodynamic parameters and etiologic factors on MELD scores in patients with chronic liver parenchyma disease.Portal Doppler ultrasound (US) findings of 121 patients with chronic liver parenchyma disease were evaluated, retrospectively. Each patient?s MELD scores were calculated at the time of Doppler US was performed. Spleen size were measured with B-mode US, Doppler US was used to evaluate portal vein (PV) diameter, velocity, hepatic artery (HA) RI, PI measurements and also portal vein velocity when presence of collaterals. Etiologic causes were compared with MELD scores and portal hemodynamic parameters.There was no significant difference between MELD scores and portal hemodynamic parameters in the groups that were created by etiologic causes. In the group that were consisted of patients with single etiologic cause, there was statistically significant difference between MELD score and hepatic artery RI measurement (p< 0,001, r= 0,616). This difference was statistically more significant in the group which consisted of multiple etiologic causes (p< 0,001, r= 0,837). There was no statistically significant difference in age, spleen size, PV diameter, PV mean velocity and HA PI, between all groups (p value was 0, 84, 0,166, 0,348, 0,172, 0,282, and 0,404, respectively). PV mean velocity of the patients with recanalyzed umbilical vein was higher than non-recanalyzed group (p= 0,007). In patients with esophageal and splenorenal shunt, PV mean velocity was significantly lower than the group without shunts (p value <0,001, 0,017, respectively).In conclusion, there is significant relation between MELD score and hepatic artery RI measurements in patients with chronic and diffuse liver parenchyma diseases. Correlation of HARI measurement with MELD score as an objective prognostic factor, provides that evaluation hepatic artery hemodynamics during portal Doppler US which may be beneficial in prediction of prognosis.