İşitme kayıplarının adli tıp açısından değerlendirilmesi
Evaluation of hearing loss in terms of forensic medicine
Yazar: BURAK KAYA
Danışman: PROF. DR. SAİT ÖZSOY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Adli tıp = Forensic medicine ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; Patlama = Explosion ; Patlama yaralanmaları = Blast injuries ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; İşitme bozuklukları = Hearing disorders

Özet:
Amaç: Travmalar, her yaştaki insan vücudunda tüm sistemleri etkileyebilecek yaralanmalara yol açabilir. Travmaya bağlı işitme sistemi yaralanmaları ve buna bağlı gelişen işitme kayıpları ile sıklıkla karşılaşılmaktadır. Bu çalışmada travmatik nedenlerle işitme kaybı gelişen olguların adli tıbbi açıdan değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Travmatik nedenlere bağlı işitme kaybı gelişen ve 01.01.2017-31.12.2021 tarihleri arasında S.B.Ü. Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk/Erişkin Acil Servisleri, Kulak-Burun-Boğaz Hastalıkları polikliniği ile Adli Tıp polikliniğine başvuran adli olgulara ait veriler retrospektif olarak incelenmiştir.
Çalışmamızda olgular yaş, cinsiyet, meslek, travma nedeni, psikiyatrik tanı, yaralanma sonrası yapılmış ilk ve kontrol odyometrik sonuçları ile işitme kayıp dereceleri incelenmiştir. Tüm olgulara ait tıbbi raporlar incelenerek tespit edilen işitme kayıpları ceza hukuku açısından "5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu" kapsamında, tazminat hukuku açısından "Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Yönetmelik", "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik" ve "Çalışma Gücü ve
Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği" kapsamında değerlendirilmiştir.
Bulgular: Değerlendirilen 408 olgunun %92'si (n=375) erkek, %8'i (n:33) kadın (yaş ortalaması 30,37±8,85), %80,1'i (n=327) güvenlik güçleri personeli, %19,9'u (n=81) sivillerden oluştuğu ve olguların %56'sına (n=229) kontrol odyometrik test uygulandığı belirlendi. Travmatik işitme kayıplarının en sık patlayıcı madde yaralanmaları (n=268, %65,5) nedeniyle meydana geldiği saptandı. Odyometrik testler ile tespit edilen işitme kayıplarının %70'inin (n=283) birden fazla frekansı
ilgilendirdiği ve tüm travma nedenlerinde en ileri dereceli işitme kayıplarının yüksek frekanslarda görüldüğü tespit edildi. Özellikle güvenlik güçleri personelinde görülen ve patlayıcı madde yaralanmaları nedeniyle oluşan işitme kayıplarının daha az oranda iyileştiği, tüm yaş aralıklarında en az iyileşmenin yüksek frekans işitme kayıplarında olduğu tespit edildi. Adli tıbbi değerlendirmeler sonucunda; olguların %51,5'inde (n=118) işitme kaybının duyularından birinin işlevinin sürekli zayıflaması veya yitirilmesi niteliğinde olduğu belirlendi. Tazminat hukuku açısından ise "Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Yönetmelik" kapsamında olguların
%82,1'inde (n=188) saptanan işitme kaybının "Araz" niteliğinde olduğu, "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik" kapsamında olguların %46,3'ünde (n=106), "Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği" kapsamında ise %25,8'inde (n=59) maluliyet bulunduğu tespit edildi.
Sonuç: Güvenlik güçleri personelinde özellikle patlayıcı madde yaralanmalarına bağlı gelişen işitme kayıplarında iyileşmenin diğer travma türlerine göre daha az olduğu saptanmıştır. Bu tür olgularda kontrol muayene ve odyometrik testler ihmal edilmemelidir. Güvenlik güçleri personeli için kişisel koruyucu ekipmanların kullanımının yaygınlaştırılması, sivil olgularda ise özellikle akustik travmalara karşı farkındalığın artırılmasının gerektiği düşünülmektedir. İlave olarak faydalanılan
yönetmelikler arasında ortaya çıkan azımsanmayacak derecede maluliyet oran farklılıklarının ve bu nedenle oluşabilecek hak kayıplarının giderilmesi için bu yönetmeliklerin standardize edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Anahtar kelimeler: Adli Tıp, Travma, Patlama, İşitme kaybı

Abstract:
Objective: Traumas can lead to injuries that can affect all systems in the human body at any age. Trauma-related hearing system injuries and related hearing losses are frequently encountered. In this study, it was aimed to evaluate the cases who developed hearing loss due to traumatic reasons from a forensic medical point of view.
Materials and Methods: The data of forensic cases who developed hearing loss due to traumatic causes and applied to S.B.U. Gülhane Training and Research Hospital Child/Adult Emergency Services, Otorhinolaryngology polyclinic and Forensic Medicine polyclinic between 01.01.2017-31.12.2021 were retrospectively analyzed.
In our study, age, gender, occupation, cause of trauma, psychiatric diagnosis, initial and control audiometric results after injury and degree of hearing loss were examined. Hearing losses determined by examining the medical reports of all cases were evaluated within the scope of "Turkish Penal Code, No.5237" in terms of criminal law, "Regulation on Cash Compensation and Pensions", "Regulation on Disability Assessment for Adults" and "Regulation on Determination of Working Power and Loss of Profitability in Profession" in terms of compensation law.
Results: Of the 408 cases evaluated, 92% (n=375) were male, 8% (n:33) female (mean age 30.37±8.85), 80.1% (n=327) were security forces personnel, 19.9% (n=81) were civilians and 56% (n=229) of the cases were given control audiometric test. Traumatic hearing loss was most commonly caused by explosive material injuries (65.5% n=268). It was determined that 70% (n=283) of the hearing losses detected by audiometric tests were related to more than one frequency and that the most advanced
hearing losses in all trauma causes were seen at high frequencies. It was found that hearing losses caused by explosive material injuries, especially in security forces personnel, were improved to a lesser extent, and the least improvement in all age ranges was found to be in high frequency hearing losses. As a result of forensic medical evaluations; In 51.5% (n=118) of the cases, it was determined that the function of one of the senses was a continuous weakening or loss. In terms of compensation law, it was determined that the hearing loss detected in 17.9% (n=41) of the cases within the scope of the "Regulation on Cash Compensation and Pensions" was of the nature of
"Araz", in the "Regulation on Disability Assessment for Adults" in 46.3% (n=106) of the cases, and in 25.8% (n=59) within the scope of the "Regulation on Determination of Working Power and Loss of Profitability in Profession".
Conclusion: It has been determined that the recovery of hearing losses due to explosive material injuries in security forces personnel is less than in other types of trauma. In such cases, control examination and audiometric tests should not be neglected. It is thought that the use of personal protective equipment for security forces personnel should be expanded and awareness should be increased especially against acoustic traumas in civilian cases. In addition, it was concluded that these regulations should be standardized in order to eliminate the significant disability rate differences that arise between the regulations used and the loss of rights that may occur due to this.
Key words: Forensic Medicine, Trauma, Explosion, Hearing loss