Lise öğrencilerinde saldırganlığı yordayan bazı değişkenlerin incelenmesi
An examination of some variables which predict high school students aggression
Yazar: MEHMET ŞAHAN
Danışman: DOÇ.DR. MEHMET GÜVEN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada lise öğrencilerinin problem çözme becerilerinin, özsaygıdüzeylerinin ve akran baskısı düzeylerinin saldırganlık düzeylerini yordamadakigüçleri ile cinsiyet, sınıf düzeyi, algılanan başarı durumu, sosyo-ekonomik düzey,algılanan anne, baba, öğretmen tutumu, okul türü, sosyal kültürel faaliyetlere katılımdurumlarına göre saldırganlık düzeylerinin farklılık gösterip göstermediğiincelenmiştir.Araştırmanın çalışma grubunu 2005?2006 eğitim öğretim yılında Zonguldakİli Çaycuma İlçe merkezindeki Çaycuma Lisesi, Çaycuma Fatih Lisesi, ÇaycumaEndüstri Meslek Lisesi ve Çaycuma Oktay-Olcay Yurtbay Anadolu Lisesine devameden öğrenciler oluşturmaktadır. Çalışma grubunu bu okullara devam eden 538öğrenci oluşturmaktadır.Araştırmada veri toplama araçları olarak Saldırganlık Ölçeği, Problem ÇözmeEnvanteri, Akran Baskısı Envanteri, Lise Öğrencileri Özsaygı Envanterikullanılmıştır.Araştırmada t testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Scheffe Testi veDoğrusal Çoklu Regresyon analizi kullanılmıştır.Araştırma sonuncunda saldırganlık düzeyinin algılanan anne tutumuna,algılanan sosyo-ekonomik durumuna, sosyal kültürel faaliyetlere katılım durumlarınagöre farklılaşmadığı bulunmuştur. Araştırmada saldırganlık düzeyinin cinsiyete, sınıfdüzeyine, algılanan başarı durumuna, algılanan baba tutumuna, algılanan öğretmentutumuna, devam edilen okul türüne göre farklılaştığı bulunmuştur. Erkeköğrencilerin kız öğrencilere, başarı durumunu orta olarak algılayan öğrencilerin,başarı durumunu yüksek ve düşük olarak algılayan öğrencilere, 11. sınıföğrencilerinin, 9. ve 10. sınıf öğrencilerine, baba tutumu ilgisiz olarak algılayanöğrencilerin, baba tutumunu otoriter ve demokratik olarak algılayan öğrencilere,öğretmen tutumu otoriter olarak algılayan öğrencilerin, öğretmen tutumunu ilgisiz vedemokratik olarak algılayan öğrencilere, meslek lisesine devam eden öğrencilerin,genel liseye ve anadolu lisesine devam eden öğrencilere göre saldırganlıkdüzeylerinin daha yüksek olduğu bulunmuştur.IIIProblem çözme becerisi, özsaygı düzeyi ve akran baskısı değişkenleriöğrencilerin saldırganlık puanları toplam varyansın % 34'ünü açıklamaktadır. Bubulgu, lise öğrencilerinin saldırganlık puanları üzerinde problem çözme becerisi,özsaygı düzeyi ve akran baskısının yordayıcı birer değişken olduğunugöstermektedir.

Abstract:
This study aims at determining the problem solving of the high schoolstudents, the level of self esteem, peer pressure and there is a difference with respectto aggressive acts they enter into by basing on their power to control the aggressivebehaviour. As students because, in the view of continous anxiety level they are in,the gender, class level, conceived mother-father-teacher attitudes, type of school andaccording to social and cultural activities they attending.This research covers freshman, sophomore and senior students attending inpublic high school as High School of Çaycuma, Çaycuma Fatih High School,Çaycuma Endustrial and Trade school and Çaycuma Oktay Olcay Yurtbay AnatolianHigh School in Çaycuma in Zonguldak during 2005?2006. The investigation groupcovers these 538 students attending these schools mentioned above.In form of tools to collect data used in the research, the Aggressive Scale(AS), Problem Solving Inventory (PSI), Peer Pressure Inventory (PPI) and SelfEsteem Inventory of High School Students (SEI) are used. Data are subjected toanalysis, Independent-Samples T test, One Way ANNOVA, Scheffe Test andMultiple Linear Regression Analysis are used.At the end of the research, the level of aggressivness is determined to changeaccording to conceived mother?father attitudes, conceived success level, conceivedsocial and economical situation and attendance to social and cultural activities. Thevariables resulting in changes in the level of aggresiveness are gender, level of class,conceived father attitude and type of school attending.At the end of the research findings of investigation showed that male studentslevel of aggresivness is higher than female students and 11th grade (senior) studentslevel of agresivness is higher than those of 9th and 10th grade students, also,thestudents who conceive father attitude, as indifference, is higher than those of whoconceive father attitude as authoritan and democratic and then the students? level ofagresiveness who conceive teacher attitude as authoritarian, is higher than those ofVwho conceive teacher attitude, as indifference and democratic. Finally, the students?level of agresiveness attending trade school is higher than the level of the studentsattending other types of schools.The conception of problem solving ability, peer pressure variables producesignificant relationship at p<0.001 level, together with the agresiveness points ofstudents. These variables provide explanations 34% of the total variance ofagresiveness. This result explains that the agresivness points of students are affectedby problm solving ability, self esteem level and peer pressure, the variables atdetermining agressive acts they enter by basing on the power to control the agressivebehaviour.