Acil servise başvuran 65 yaş üstü hastalara ramazan ayının klinik etkisi
Clinical effect of ramadan month for patients over  65 years prresenting to the emergency department
Yazar: HASAN ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. SEYRAN BOZKURT BABUŞ
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Aç kalma = Fasting ; Açıklık = Openness ; Geriatri = Geriatrics ; Oruç = Fasting ; Ramazan ayı = Fasting month ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Acil servisteki hasta popülasyonu, bulunduğu bölge ve dönemlere göre farklılık gösterebilir. Bu dönemlerde bazı hastalıkların görülme sıklığı ve ona bağlı yaklaşımlar değişkenlik gösterebilmektedir. Çalışmamızda ramazan ayının 65 yaş ve üstü hastaların; acil servis başvurularını, klinik özelliklerini ve sonuçlarını etkileyip etkilemeyeceğini belirlemek amaçlandı.
Çalışmaya 2018 yılı ramazan ayı ve takip eden ay içerisinde acil servise başvuran 65 yaş ve üstü hastalar geriye dönük incelendi.
Belirlenen tarihler arasında ramazan ayında 958, ramazandan sonraki ayda 989 olmak üzere toplamda 1947 hasta dahil edildi. Her iki grupta da en sık kadın hastaların başvurduğu tespit edildi (p=0,601). Ramazan ayında başvuran hastaların sıklıkla (% 23,8, n=228) 20:00-23:59 saatleri arasında, ramazan sonrasında başvuran hastaların ise (% 24, n=237) 08:00-11:59 saatleri arasında başvurduğu tespit edildi (p=0,262). Hastaların en sık gastrointestinal sistemi (GİS) ilgilendiren şikayetlerle başvurduğu, ancak santral sinir sistemini (SSS) ilgilendiren şikayetlerle başvurunun ramazan ayı sonrasında daha fazla olduğu tespit edildi (p<0,0001). Hastaların en sık GİS ile ilgili tanı aldıkları ancak kardiyovasküler sistem (KVS) ile ilgili tanıların ramazan ayında (p=0,0374), SSS, burun boğaz sistemi ve neoplazm ile ilgili tanıların ise ramazandan sonraki ayda daha fazla konulduğu tespit edildi ( p değerleri sırasıyla p=0,0005, p=0,0239, ve p=0,0030). Acil serviste sonlanma durumlarına göre iki gurup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı (p=0,360). Ramazan ayına kıyasla Ramazan sonrası başvuran hastaların acil serviste daha uzun süre kaldıkları tespit edildi (220.8 ± 209.1 dakika, 243.2 ± 260.2 dakika,  p= 0.036).
Sonuç: Çalışmamızda cinsiyet, başvuru süreleri ve acil serviste sonlanma durumları bakımından iki gurup arasında anlamlı farklılık olmadığı bulundu. Ramazan ayında başvuran hastalarda; SSS'i ilgilendiren şikayetlerin daha az olduğu, KVS ile ilgili tanının daha fazla, neoplazm, SSS ve burun boğaz sistemi ile ilgili tanının daha az konduğu ve acil serviste kalış süresinin daha az olduğu tespit edildi.
Anahtar kelimeler: Acil servis, ramazan, yaşlı hasta

Abstract:
ABSTRACT
Clinical Effect of Ramadan Month for Patients Over 65 Years Presenting to the Emergency Department 
The patient population in the emergency department may vary according to the region and periods. The incidence of some diseases and related approaches may vary during these periods. The aim of this study is to determine the effects of Ramadan month on elderly patients (65 and older) on the basis of emergency department applications, change in their clinical features and their clinical results. 
Patients aged 65 years and over who applied to the emergency department in the month of Ramadan in 2018 and in the following month were retrospectively analyzed.
A total of 1947 patients, 958 in the month of Ramadan and 989 in the month after Ramadan, were included in the specified dates. In both groups, female patients were found to be the most frequent (p = 0.601). It was found that the patients who applied in the month of Ramadan frequently (23.8%, n = 228) applied between 20:00-23:59 and the patients who applied after the Ramadan (24%, n = 237) were admitted between 08: 00-11: 59 (p = 0.262). The most common complaints were gastrointestinal (GIS) complaints, but the central nervous system (CNS) complaints were higher after the month of Ramadan (p <0.0001). It was found that the patients were diagnosed with GIS most frequently, but the diagnoses related with cardiovascular system (CVS) were higher in the month of Ramadan (p = 0.0374) and the diagnoses related with CNS, nasal throat system and neoplasm were higher in the month following Ramadan (p values respectively p = 0.0005, p = 0.0239, and p = 0.0030). There was no statistically significant difference between the two groups in terms of termination status in the emergency department (p = 0.360). Compared to the month of Ramadan, patients admitted after Ramadan were longer in the emergency department (220.8 ± 209.1 minutes, 243.2 ± 260.2 minutes, p = 0.036).
In our study, no significant difference was found between the two groups in terms of gender, admission time and termination status in the emergency department. In patients who applied during Ramadan; It was found that the complaints related to CNS were less, the diagnosis of CVS was higher, the diagnosis of neoplasm, CNS and nasal throat system was less and the duration of stay in the emergency department was lower.

Keywords: Emergency Department, Older patient, Ramadan,