İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda aktif işlem yapan bireysel yatırımcıların performansları üzerine ampirik bir çalışma
An Amphirical study on individual investors who are actively trading in Istanbul Stock Exchange
Yazar: HAKAN ÖZEROL
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET BAHA KARAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bireysel yatırımcılar = Individual investors ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Sermaye piyasası = Capital market ; Spekülasyon = Speculation ; Yatırımcılar = Investors ; İMKB = İstanbul Stock Exchange

Özet:
sermaye piyasalarında yatırım yapan bireysel yatırımcılar, getirilerini en yüksek seviyeye çıkarabilmek için çeşitli stratejiler araştırmakta ve bunları başarılı bir biçimde uygulamaya çalışmaktadırlar. Söz konusu stratejilerin yanısıra, yatırımcıların çeşitli demografik özellikleri, yatırım sürecindeki davranışları ve karar alış biçimlerinin de yatırım performansları üzerinde etkili olduğu düşünülmektedir. Çalışmanın amacı söz konusu veriler yardımıyla, bireysel yatırımcıların yatırım performanslarının açıklanabilirliğini incelemektir. Çalışmada İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'nda işlem yapan dört büyük aracı kurumun 2400 müşterisi içinden, piyasayı sürekli takip eden ve yoğun işlem hacmi yapan 60 aktif bireysel yatırımcı incelenmiştir. Söz konusu yatırımcıların 6 yıllık yatırım performansı ile birlikte, yaş, cinsiyet, medeni durum, çocuk sayısı gibi demografik özellikleri ve yatırım sürecinde uzmanlara danışma, alınan menkul kıymetleri portföyde tutma süresi, işlem hacmi gibi yatırım kararı ve yatırım anındaki çeşitli değişkenler incelenmiştir. Bu esnada yatırımcının yatırım performansı da piyasa getirişi ile karşılaştırılmış, böylece değişkenlerin yatırım performansını açıklayabilirliği incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre çeşitli değişkenler bireysel yatırımcıların yatırım performanslarını etkilemektedir. Söz konusu değişkenler içinde, istatistiki açıdan, en anlamlı değişken işlem hacmi olarak gözlemlenmiştir. Buna göre yatırımcıların işlem hacmi arttıkça piyasanın üzerinde getiri elde etme olasılığı azalmaktadır. Öte yandan çalışmada, cinsiyetin de işlem hacmi üzerinde etkisi olduğu saptamasında bulunulmuştur. Buna göre kadınlar, erkeklere göre daha az işlem hacmi yapma eğilimindedirler. Söz konusu iki sonuç birleştirildiğinde: Çeşitli demografik özelliklerin ve bazı yatırım kararlarının yatırım performansı üzerinde etkili olduğu gözlemlenmiştir. Bunlar arasındaki en anlamlı sonuçlar, kadın yatırımcıların daha düşük işlem hacmi yapma eğiliminde oldukları ve daha düşük işlem yapan yatırımcıların daha yüksek getiri elde etme potansiyeli taşıdıklarıdır.

Abstract:
Individual investors who invest in capital markets are looking for new strategies to maximize their return and they are trying to use them successfully. In addition to these strategies, individual investors' demographic properties, their behavioral patern while investing and their way of decision making are also thought to be effective on their investment performance. The aim of the study is to analyze the explainability of individual investors' investment performance with incremental change in several variables. In the study, four major intermediary institutions' (members of EMKB) 2400 customers are analyzed and 60 of them, who are continually monitoring the market and making major trade volume are selected. In addition to the investment performance for 6 years, their demographic properties like sex, age, marital status, children and other investment decision variables like consulting, portfolio holding period and volume are also analyzed. By the way, investors' performance is also compared with the market return. According to the findings of the study, some variables are affecting the investment performance of the individual investor. Among these variables, statistically, the most meaningful variable is found to be the "trade volume". Therefore, as the trading volume increases, the possibility of having a return above the market decreases. On the other hand, it is also determined that the sex parameter has an effect on the trade volume: men are more trading than women. When we sum up both results, me may conclude that some demographic properties and various investment decisions have effect on investment performance. And the most meaningful results among these are, women are expecting to trade less than men and investors who trade less are expecting to have higher returns.