Doğum sonrası dönemde disparoni yaygınlığı ve etkileyen faktörler: Longitudinal bir çalışma
Dispareunia prevalance and affectings factors in postpartum period: The longitudinal study
Yazar: SEMA ÜSTGÖRÜL
Danışman: DOÇ. DR. EMRE YANIKKEREM
Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kadın Hastalıkları ve Doğum Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Cinsel birleşme = Coitus ; Cinsel işlev bozuklukları-psikolojik = Sexual dysfunctions-psychological ; Cinsel işlevler = Sexual functions ; Cinsel sorunlar = Sexual problems ; Cinsellik = Sexuality ; Pelvik taban = Pelvic floor ; Postpartum dönem = Postpartum period

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı doğum sonrası üçüncü, altıncı ve dokuzuncu aylarda disparoni görülme sıklığı ve etkileyen faktörler ile ilişkisini incelemektir. 
Gereç ve Yöntem:  Bu araştırma Manisa il merkezine bağlı 11 Aile Sağlığı Merkezinde Haziran 2014- Haziran 2015 tarihleri arasında doğum sonrası üçüncü ayda olan 220 lohusa ile yapılmıştır.  Longitudinal tipte olan bu araştırma üç aşamada yürütülmüştür. İlk izlem aile sağlığı merkezinde, ikinci (doğum sonrası altıncı ay) ve üçüncü (doğum sonrası dokuzuncu ay) izlem telefon ile gerçekleştirilmiştir. 
Bulgular: Kadınların %10,0'u gebelik öncesi, %11,8'i gebelik döneminde %31,8'i doğum sonrası üçüncü ayda, %10,5'i altıncı ayda ve %1,8'i dokuzuncu ayda cinsel ilişki sırasında ağrı yaşadığını ifade etmiştir.
     Araştırmada kadınların doğum sonrası üçüncü ay %87,5'i, altıncı ay %66,8'i ve dokuzuncu ay %48,6'sı Arizona Cinsel Yaşantılar Ölçeği'nden 11 puan ve üzerinde puan almış olup cinsel disfonksiyon yaşadığı belirlenmiştir. 
Sonuçlar: Doğum sonrası üçüncü ay disparoni, cinsel disfonksiyon, doğum sonrası altıncı ve dokuzuncu aylara göre daha yüksek ve cinsel yaşam kalitesi daha düşüktür.
Anahtar kelimeler: Disparoni, doğum sonrası dönem, doğum sonrası cinsel yaşam, Arizona Cinsel Yaşantılar Ölçeği, Cinsel Yaşam Kalitesi Ölçeği.

Abstract:
The aim of the study was to investigate dispareunia prevalance and affectings factors in post-natal third, sixth and ninth month.
Material and method: The study included 220 females at their 3rd postpartum month, was performed 11 family health centers in Manisa city center between the dates June 2014- 2015. The longitudinal study was applied in three stages. At the first stage data was applied in family health centers. Second stage (post-natal sixth month) and third stage (post-natal ninth month) were performed via telephone. Results: Overall 10.0% of the women reported dyspareunia during sexual activity before conception; 11.8% during pregnancy; 31,8% third postpartum month; 10.5% sixth postpartum month and 1.8% ninth postpartum month. In study 87.5% of the women had 11 point and above according to Arizona Sexual Experiences Scale and sexual problems third postpartum month; 66,8% sixth postpartum month and 48.6% ninth postpartum month. 
Conclusion: Dyspareunia and sexual dysfunction are more common and the quality of sexual life is lower in third postpartum month than in sixth and in ninth postpartum month.
 Key words: Dyspareunia, postpartum period, sexual life in postpartum period, Arizona Sexual Experiences Scale, Sexual Quality of Life Questionnaire.