Kahramanmaraş koşullarında kışlık-yazlık bazı şeker pancarı çeşitlerinin verim ve kalite özellikleri ile karlılıklarının belirlenmesi
Determination of yield and quality characteristics and profitability of some winter-summer sugar beet varieties in Kahramanmaras conditions
Yazar: ERDEM ERTÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN BURAK AĞIR
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Kahramanmaraş = Kahramanmaraş ; Kalite özellikleri = Quality properties ; Karlılık = Profitability ; Verim özellikleri = Yield properties ; Şeker pancarı = Sugar beet

Özet:
Bu çalışmada, 2012-2014 yılları arasında Kahramanmaraş ilinde yazlık-kışlık şeker pancarı çeşitlerinin verim, kalite özellikleri, üretim masrafları ve kârlılık durumu ile kışlık şeker pancarı yetiştirme olanaklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, Kahramanmaraş koşullarında tesadüf blokları deneme desenine göre dört tekerrürlü olarak 17 farklı yazlık ve 6 farklı kışlık şekerpancarı çeşidi kullanılmıştır.
İki yıllık ortalama sonuçlara göre, yazlık çeşitlerin dekara kök verimi ortalama 8,74 ton, kışlık çeşitlerin 6,74 tondur. Yazlık çeşitlerin arıtılmış şeker verimi dekara 0,95 ton iken kışlık çeşitlerin 0,75 ton/da olarak hesaplanmıştır. Yazlık ve kışlık çeşitlerin dekara toplam masrafı sırasıyla 823 TL ve 662 TL, yazlık çeşitlerin dekara net karı 787 TL ve kışlık çeşitlerin net karı 708 TL/da'dır. Yazlık çeşitlerin nispi kar oranı 1,96, kışlık çeşitlerin nispi kar oranı 2,09 olarak saptanmıştır. Yazlık üretimde Sentinel, kışlık üretimde ise Ciclon'un net ve nispi karı yüksek olan çeşitler olduğu saptanmıştır. 
Yazlık çeşitlerde verim ve kalite özellikleri bazında dekara en yüksek verim 11.02 ton ile Sentinel çeşidinden elde edilmiş olup aynı zamanda bu çeşit 1,12 ton şeker verimi ile ilk sıradadır.  Bununla birlikte en yüksek arıtılmış şeker varlığı değeri %12,53 oran ile Achat çeşidinden elde edilmiştir. Kışlık üretim faaliyetinde, en yüksek verim 7,59 ton/da ile Ciclon çeşidine, en yüksek arıtılmış şeker verimini ise 0,86 ton/da ile Giada çeşidine aittir. 
Sonuç olarak kışlık şeker pancarı çeşitlerinin Kahramanmaraş merkez ve karasal iklim göstermeyen ilçelerinde karlı olarak yetiştirilebileceği belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the yield, quality characteristics, production costs and profitability of summer-winter sugar beet varieties and the possibilities of winter sugar beet cultivation in Kahramanmaraş between 2012-2014. In this study, 17 different summer and 6 different winter beet varieties were used in four replications according to the randomized block design.  
According to the two-year results, the root yield of summer varieties is 8.74 tons per decare and 6.74 tons for winter varieties. Purified sugar yield of summer varieties was 0.95 tons per decare, while winter varieties were calculated as 0.75 tons/da. The total cost of the summer and winter varieties per decare is 823 TL and 662 TL, respectively. The net profit of the summer varieties is 787 TL per decare, and the net profit of the winter varieties is 708 TL/da. The proportional profit of summer and winter varieties was determined as 1.96 and 2.09, respectively. In summer production Sentinel and winter production Ciclon varieties have the highest net and proportional profit. 
The highest yield per decare based on yield and quality characteristics of summer varieties obtained from Sentinel variety with 11.02 tons and at the same time it is in the first place with 1,12 tons of sugar yield. However, the highest value of purified sugar was obtained from Achat variety with 12,53%. In winter production, the highest yield belongs to Ciclon variety with 7,59 tons/da, and the highest purified sugar yield belongs to Giada variety with 0,86 tons/da. As a result, it was concluded that winter sugar beet varieties could be grown profitably in Kahramanmaraş central and districts without continental climate conditions.