Majör depresif bozukluk tanılı ergenlerde bilinçli farkındalık ile duygu düzenleme ve duygusal yeme arasındaki ilişkinin karşılaştırılması
Comparison of the relationship between mindfulness and emotion regulation and emotional eating in adolescents with major depressive disorder
Yazar: EDA ÇELİK
Danışman: PROF. DR. AYNUR AKAY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Bu çalışma 12-18 yaş arası Majör Depresif Bozukluk (MDB) tanılı ergenler ile herhangi bir psikiyatrik hastalığı olmayan ergenlerin depresif belirtiler, bilinçli farkındalık, duygu düzenleme ve duygusal yeme açısından karşılaştırıldığı kesitsel bir çalışmadır. 
Çalışmamız Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları polikliniğine başvurmuş MDB tanılı 44 olgu grubu ve Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları polikliniğine başvurmuş 44 sağlıklı kontrol grubu olmak üzere toplamda 88 ergen ile gerçekleştirilmiştir. Hem ebeveynlerden hem de katılımcılardan bilgilendirilmiş onam alındıktan sonra çalışmaya katılan tüm ergenlere depresyon belirti düzeylerini değerlendirmek için klinisyenin yaptığı görüşmede Çocuklar İçin Depresyon Değerlendirme Ölçeği, Gözden Geçirilmiş Formu (ÇDDÖ-R) uygulanmıştır. Olgu grubundaki ergenlerde MDB tanısını doğrulamak ve kontrol grubundaki ergenlerde psikiyatrik hastalıkları dışlamak için Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşamboyu Versiyonu (KSADS-PL) kullanılmıştır. Katılımcıların değerlendirilmesi için Sosyodemografik Veri Formu, Ergen ve Yetişkin Bilinçli Farkındalık Ölçeği (EYBFÖ), Ergenler İçin Duygu Düzenleme Ölçeği (EİDDÖ), Çocuk ve Ergenler için Duygusal Yeme Ölçeği (ÇEDYÖ) ve Yeme Tutum Testi-26 (YTT-26) kullanılmıştır.
Çalışma sonuçlarına göre MDB grubunda bilinçli farkındalık alt boyutu olan kendini kabullenme davranışının sağlıklı kontrol grubuna göre daha düşük olduğu, içsel işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejileri ile dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejilerini sağlıklı kontrollere göre daha fazla; dışsal işlevsel duygu düzenleme stratejilerini ise sağlıklı kontrollere göre daha az kullandığı saptanmıştır. MDB grubundaki ergenlerin yeme tutum özelliklerinde oral kontrolü sağlıklı kontrol grubuna göre daha fazla kullandığı gösterilmiştir. Tüm örneklemde depresif belirtiler ile hem içsel hem dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejileri arasında pozitif yönlü ilişki saptanmıştır.
Sonuç olarak ergenlerde depresyon için bilinçli farkındalık, yargılayıcı olmama, kendini kabullenme ve dışsal işlevsel duygu düzenleme stratejilerinin kullanımının koruyucu faktörler olduğu, işlevsel olmayan duygu düzenleme stratejilerinin ise risk faktörü olduğu söylenebilir.
Anahtar kelimeler: depresyon, bilinçli farkındalık, duygu düzenleme, duygusal yeme

Abstract:
This is a cross-sectional study comparing adolescents diagnosed with Major Depressive Disorder (MDD) and adolescents without any psychiatric disorder between the ages of 12-18 in terms of depressive symptoms, mindfulness, emotion regulation and emotional eating.
Our study was conducted with a total of 88 adolescents, 44 cases diagnosed with MDD who applied to Dokuz Eylül University Child and Adolescent Psychiatry outpatient clinic and 44 healthy controls who applied to Dokuz Eylül University Child and Adolescent Psychiatry outpatient clinic. After obtaining informed consent from both parents and participants The Children's Depression Rating Scale-Revised (CDRS-R) was administered to all adolescents participating in the study to assess their depression symptom levels during the clinician's interview. Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School Age Children- Present and Lifetime Version (K-SADS-PL) was used to confirm MDD diagnosis and to exclude any psychiatric disease in healthy control group. The Sociodemographic Data Form, Adolescent and Adult Mindfulness Scale (AAMS), The Regulation of Emotions Questionnaire (REQ), Emotional Eating Scale for Children and Adolescents (EES) and Eating Attitudes Test Short Form (EAT-26) were used to evaluate the participants.
According to the study results, it was determined that the sub-dimension of mindfulness, self-acceptance behavior, was lower in the MDD group compared to the healthy control group, and that they used internal dysfunctional emotion regulation strategies and external dysfunctional emotion regulation strategies more than healthy controls, and external functional emotion regulation strategies less. It was shown that adolescents in the MDD group used oral control more than the healthy control group in their eating attitude characteristics. A positive correlation was found between depressive symptoms and both internal and external dysfunctional emotion regulation strategies in the entire sample.
As a result, it can be said that the use of mindfulness, non-judgmentalism, self-acceptance and external functional emotion regulation strategies are protective factors for depression in adolescents, while dysfunctional emotion regulation strategies are risk factors.
Keywords: depression, mindfulness, emotion regulation, emotional eating