Sosyal davranış özelliklerinin dindarlık eğilimiyle ilişkisi
The relationship of social behavior characteristics with religiosity
Yazar: AYŞE NUR DANIŞMAN
Danışman: PROF. DR. SAFFET KARTOPU
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Antisosyal davranışlar = Antisocial behaviours ; Antisosyal eğilim = Antisocial tendency ; Antisosyal inanç = Antisocial beliefs ; Antisosyal tutumlar = Antisocial attitudes ; Asosyal = Asociality ; Olumlu sosyal davranış = Prosocial behavior ; Olumsuz sosyal davranış = Negative social behavior ; Psikososyal gelişim = Psychosocial development ; Sosyal zeka = Social intelligence ; Çoklu zeka = Multiple intelligence

Özet:
Bu çalışmanın amacı örneklemin dindarlık eğilimlerine göre sosyal zekâ, antisosyal davranış ve dışa dönüklük düzeyinde farklılaşma olup olmadığını incelemektir. Bu bağlamda kullandığımız ölçekleri sosyodemografik değişkenler ve dini tutum ve davranışlar üzerinden açıklamak araştırmayı daha önemli hale getirmektedir. Çalışmada ilk olarak konuyla ilgili teorik çerçeve sunulmuş daha sonra anket aracılığıyla elde edilen sonuçların istatistiksel analizi yapılmıştır. Çalışmamız sosyal zekâ, antisosyal davranış ve dışa dönüklük kişilik özelliğinin dindarlık eğilimine göre farklılaşmalarını Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesinde araştırmayı hedeflemiştir.  Çalışmamızın temel problemleri; "Örneklemin sosyal zekâ, antisosyal davranış ve dışa dönüklük düzeyi sosyo-demografik değişkenlere göre farklılaşmakta mıdır?" "Dindarlık eğilimlerine göre sosyal zekâ düzeyi farklılaşmakta mıdır?" "Dindarlık eğilimlerine göre antisosyal davranış düzeyi farklılaşmakta mıdır?"  "Dindarlık eğilimlerine göre dışa dönüklük kişilik özelliği düzeyi farklılaşmakta mıdır? şeklindedir.  Çalışmaya katılanların 259'u (%34,4) erkek ve 493'ü (%65,6) kız öğrencilerden oluşmaktadır. Çalışmada 151'i (%20,1) İlahiyat Fakültesi, 103'ü (%13,7) İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi, 107'si (%14,2) İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, 100'ü (%13,3) Eğitim Fakültesi, 94'ü (%12,5) Diş Hekimliği Fakültesi-Sağlık Bilimleri Fakültesi-Tıp Fakültesi, 87'si (%11,6) Fen Fakültesi-Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi, 110'u (%14,6) Diğer Fakülte ve Meslek Yüksekokulları öğrencilerinden tesadüfi yöntem ile belirlenen örneklem grubunun (n=752) sosyal zekâ, antisosyal davranış ve dışa dönüklük düzeyleri ortaya koyularak sosyo demografik değişkenler ve dindarlık eğilimine göre oluşan farklılaşmalar ortaya konulmuştur. Araştırmamız nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeline göre tasarlanmıştır. Katılımcıların sosyal zekâ düzeylerini ölçmek için Tromso Sosyal Zekâ ölçeği, antisosyal davranış düzeylerini ölçmek için Antisosyal Davranış ölçeği, Dışa dönüklük düzeylerini ölçmek için Büyük Beş-50 Kişilik Testi Türkçe Formunun dışa dönüklük alt boyutu ölçek olarak kullanılmıştır. Uygulama Mart-Aralık 2022'de gerçekleştirilmiştir. Araştırmada Frekans, T-Test ve Tek Yönlü ANOVA uygulanmış olup, elde edilen veriler SPSS (22.0) programıyla analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre demografik değişkenler ve dindarlık eğilimine göre sosyal zekâ, antisosyal davranış ve dışa dönüklük özelliklerinde farklılık olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine whether there is a differentiation in the level of social intelligence, antisocial behavior and extraversion according to the religiosity tendencies of the sample. In this context, explaining the scales we use in terms of sociodemographic variables, religious attitudes and behaviors makes the research more important. In the study, firstly, the theoretical framework on the subject was presented, and then the statistical analysis of the results obtained through the questionnaire was made. Our study aimed to investigate the differentiation of social intelligence, antisocial behavior and extroversion personality traits according to religiosity in Kahramanmaraş Sütçü İmam University. The main problems of our study; "Does the sample's level of social intelligence, antisocial behavior and extraversion differ according to socio-demographic variables?" "Does the level of social intelligence differ according to religiosity tendencies?" "Does the level of antisocial behavior differ according to religiosity tendencies?" "Does the level of Extraversion personality trait differ according to religiosity tendencies? is in the form. Of the participants, 259 (34.4%) were male and 493 (65.6%) were female students. In the study, 151 (20.1%) Faculty of Theology, 103 (13.7%) Faculty of Humanities and Social Sciences, 107 (14.2%) Faculty of Economics and Administrative Sciences, 100 (13%, 3) Faculty of Education, 94 (12.5%) Faculty of Dentistry-Faculty of Health Sciences-Faculty of Medicine, 87 (11.6%) Faculty of Science-Faculty of Engineering and Architecture, 110 (14.6%) Social intelligence, antisocial behavior and extraversion levels of the sample group (n=752) determined by the random method from the students of other faculties and vocational schools were revealed, and the differentiations according to socio-demographic variables and religiosity tendency were revealed. Our research was designed according to the relational survey model, which is one of the quantitative research methods. The Tromso Social Intelligence scale was used to measure the social intelligence levels of the participants. Antisocial Behavior scale was used to measure antisocial behavior levels. The Extraversion sub-dimension of the Turkish Version of the Big Five-50 Personality Test was used as a scale to measure the levels of extraversion. The implementation was carried out in April-December 2022. Frequency, T-Test and One Way ANOVA were applied in the study, and the obtained data were analyzed with the SPSS (22.0) program. According to the results of the research, it has been revealed that there are differences in social intelligence, antisocial behavior and extraversion characteristics according to demographic variables and religiosity tendency.