Yapı işlerinde asıl işveren - alt işveren ilişkisinin iş sağlığı ve güvenliği organizasyonuna etkisi
The impact of the relationship between the main contractor- subcontractor on occupational health and safety organizations in construction works
Yazar: MURAT ALTUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL CAN
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Alt işveren = Subcontractor ; İnşaat işletmeleri = Construction enterprises ; İnşaat sektörü = Construction sector ; İş güvenliği = Work safety ; İş organizasyonu = Work organization ; İş sağlığı = Occupational health ; İşveren = Employer

Özet:
Yapı işleri, birbirinden farklı ve her biri kendi içinde uzmanlık gerektiren birçok iş kaleminden meydana gelmesi sebebiyle asıl işveren - alt işveren ilişkisini en çok kullanılan çalışma alanlarından biridir. Her ne kadar bu zorunlu birlikteliğin avantajları yadsınamaz olsa da aynı işyerinde çalışan birçok alt işvereni idare etmenin yarattığı, başta organizasyonel olmak üzere birçok sorun bulunmaktadır. Yapı işlerinde iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili problemler ele alındığında akla gelen ilk konu teknik önlemlerdir ancak söz konusu önlemlerin etkin bir biçimde uygulanmasını sağlamak için güçlü bir organizasyonel yapıya ihtiyaç vardır.
Bu çalışmada, yapı işlerinde asıl işveren - alt işveren ilişkisi ile bu ilişkinin iş sağlığı ve güvenliği noktasında getirdiği organizasyonel gereklilikler ele alınmıştır. İş sağlığı ve güvenliği organizasyonlarının işlevsel bir şekilde kurulması, verimli çalışması ve etkin denetlenmesi için yapılması gerekenlerin ne olduğu sorusuna cevap aranmıştır. Sorunlara ilişkin çözüm önerileri getirilirken ulusal ve uluslararası mevzuat taranmış, konuya ilişkin hukuk kararları ve akademik çalışmalar incelenmiş, iş sağlığı ve güvenliği profesyonelleri ile görüşülmüş ve daha önceden kurulmuş organizasyonel yapılar incelenerek bu yapıların iyi uygulamaları ve eksiklikleri üzerinde durulmuştur.

Abstract:
Because of composing many different work items each of which requires proficiency in itself, construction works are one of the workplaces where main contractor- subcontractor relations are commonly used. Despite the fact that the advantages of this compulsory association are undeniable, managing of many subcontractors working in the same workplace paves the way for several problems which are mainly organizational. Although the first issue that comes to mind is technical measures when the problems related to occupational health and safety in construction works are considered, a strong organizational structure is needed to ensure effective implementation of these measures.
In this study, the relationship between main contractor- subcontractor in construction works and organizational requirements of this relationship within the context of occupational health and safety are handled. It was sought an answer to the question of what needs to be done in order to establish the occupational health and safety organizations in a functional way, operate it efficiently and supervise effectively. While proposing solutions to the existing problems, national and international legislation were reviewed, the relevant legal decisions and academic literature were examined, interviews with occupational health and safety professionals are conducted and good practices and deficiencies of the existing structures are elaborated by analyzing the already established organizational structures.