Romatoid artritli hastalarda serum endokan düzeyi
Serum endocan level in rheumatoid arthritis patients
Yazar: HALİL YILMAZ
Danışman: PROF. DR. VELİ ÇOBANKARA
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Romatoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Artrit = Arthritis ; Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; ENDOKAN = ENDOCAN ; Fibroblast büyüme faktörü = Fibroblast growth factor ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Vasküler endotel büyüme faktörleri = Vascular endothelial growth factors

Özet:
Giriş: Endokan, yeni insan endotel hücresi spesifik (ESM) bir moleküldür. Romatoid artritte tutulan eklemler vasküler endotelyal büyüme faktörü (VEGF), bazik fibroblast büyüme faktörleri (FGF), hipoksi ile uyarılabilir faktör-1 ve anjiyopoietinler de dahil olmak üzere yüksek düzeyde proanjiyogenik moleküller içerir. VEGF ya da FGF-2 gibi proanjiogenik ve tümör nekroz faktör α (TNF α) ve interlökin 1β (IL 1β) gibi proinflamatuar moleküller endokan düzeyini artırmaktadır.
Amaç: Romatoid artrit tanılı hastalarda serum endokan düzeyinin artıp artmadığı ve hastalık aktivitesiyle korele olup olmadığını araştırmak amaçlanmıştır.
Metod: Çalışmaya 18-65 yaş arası 56 (Erkek= 15 /Kadın= 41) romatoid artritli hasta, 55 (Erkek=11 /Kadın=44)  fibromiyalji hastası ve kontrol grubu olarak 56 (Erkek= 21/Kadın=35)  sağlıklı gönüllü alındı. Her üç gruptada serum endokan düzeyleri, CRP, ESH, RF, Lökosit değerlendirildi. Romatoid artritli hastalar DAS28 skoruna göre aktif (n=31) ve inaktif (n=25) diye iki gruba ayrıldı.
Bulgular: Endokan ile ESH arasında negatif yönde zayıf ilişki saptandı(p=0,107 r=-0,217). Endokan ve CRP arasında negatif yönde çok zayıf ilişki saptandı(p=0,209 r=-0,170). Endokan ve DAS28 arasında korelasyon bulunmadı(p=0,575, r= -0,076). ESH ve CRP düzeylerinde üç grup arasında anlamlı fark saptandı(p<0,001). Fakat RA grubu, FMS grubu ve sağlıklı grubun endokan düzeyleri değerlendirildiğinde üç grup arasında anlamlı fark saptanmadı(p>0.05).
Tartışma: Çalışmamızda CRP, ESH literatürle uyumlu olarak Romatoid Artritli hastalarda yüksek bulundu. Fakat Romatoid artritli hastalarda endokan seviyesi yüksek bulunmadı ve hastalığın şiddetiyle de endokan seviyesinin ilişkili olmadığı saptandı. Endokanın ESH ve CRP ile zayıfta olsa korelasyon göstermiş olması inflamasyona bağlı olarak artmış olabileceğini göstermektedir. 
Sonuç: Çalışmamızda serum endokan düzeyinin RA'lı hastalarda yükselmediği gösterildi. Hasta sayısının fazla olduğu çalışmalar yapılarak endokanın RA hastalarındaki durumu tekrar değerlendirilmelidir.

ANAHTAR KELİMELER: Romatoid artrit, Endokan, DAS28, Fibromyalji

Abstract:
Introduction: Endocan is a new human endothelial cell-specific molecule (ESM). The joints held in rheumatoid arthritis include highly pro-angiogenic molecules, including vascular endothelial growth factor (VEGF), basic fibroblast growth factors (FGF), hypoxia-inducible factor-1 and angiopoietins. Since pro-angiogenic, such as VEGF or FGF-2, and proinflammatory molecules such as tumor necrosis factor α (TNF α) and interleukin 1β (IL 1β) increase endocan levels.
Objective: The aim of this study was to investigate whether serum endocan levels increase in patients with rheumatoid arthritis and whether they correlate with disease activity.
Materials and Methods: 56 (Female=41/ Male=15) patients with rheumatoid arthritis, 55 (Female=44/ Male=11) fibromyalgia and 56 (Female=35 / Male=21) healthy volunteers were included in the study. Endocan, C-reaktive protein, erythrocyte sedimentation rate, RF and leukocyte were measured in all subjects. Patients were divided into two groups according to the DAS28 score as having inactive(n=25) and active disease(n=31).
Results: There was a weak negative relationship between endocan and ESR (p=0,107 r= -0,217). There was a very weak negative correlation between endocan and CRP (p=0,209 r= -0,170). There was no correlation between endocan and DAS 28(p=0,575, r= -0,076). There was significant difference between the three groups in terms of ESR and CRP levels (p <0.001). There was no significant difference between the three groups in terms of endocan levels (p>0.05).
 Discussion: In our study, CRP ve ESH was found to be higher in patients with Rheumatoid arthritis. However, the level of endocan level was not found high in patient with Rheumatoid arthritis and the severity of the disease was not related to the endocan level. Although Endocan was weakly correlated with  ESH and CRP ,indicating that it may be increased due to inflammation.
Conclusion: We found that serum endocan levels were not elevated in patients with rheumatoid arthritis. The number of patients should be increased in new studies.
KEYWORDS:Rheumatoid arthritis, Endocan, Fibromyalgia, DAS28