Ergen bireylerin kural dışı davranışları ile depresyon, anksiyete ve dürtüsellik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between delinquent of behaviors of adolescent individuals and their depression, anxiety and impulsivity levels
Yazar: ÇAĞRI AKÇINAR
Danışman: DOÇ. DR. EREM SARIKOCA
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kriminalistik Ana Bilim Dalı / Kriminalistik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Amaç: Araştırmamızın amacı, ergen bireylerin kural dışı davranışları ile depresyon, anksiyete ve dürtüsellik düzeyleri arasındaki karmaşık ilişkiyi anlamaktır. Bu bağlamda, gençlerin suç eğilimleri üzerinde psikolojik sağlıklılık faktörlerinin ve kişilik özelliklerinin rolünü kavramak, onların psikososyal gelişim süreçlerini daha derinlemesine anlamak ve bu bilgiler ışığında etkin müdahale yöntemleri oluşturmak hedeflenmektedir.
Yöntem: Çalışmanın örneklemini Erzurum Yakutiye ilçesindeki Anadolu, fen, meslek ve imam hatip liselerindeki 14-18 yaş aralığında olan 676 ergen birey oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Barratt Dürtüsellik Ölçeği, Kuraldışı Davranış Ölçeği, Beck Anksiyete Ölçeği ve Beck Depresyon Ölçeği kullanılmıştır. Bunun yanında katılımcıların demografik özelliklerini (cinsiyet, yaş, okul türü, kardeş sayısı, ekonomik durum) tespit etmek amacıyla Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics 21 programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Bulgular: Toplanan verilerin istatistiksel analizlerine göre ergenlerin kural dışı davranış eğilimleri ile depresyon, anksiyete ve dürtüsellik düzeyleri arasında pozitif yönde ilişki bulunmuştur. Ergenlerin kural dışı davranışları ile cinsiyet, yaş ve okul türü değişkenleri açısından anlamlı farklılık bulunmuştur. Ayrıca ergenlerin anksiyete, dürtüsellik ve depresyon düzeyleri ile demografik değişkenler arasında da anlamlı farklılıklar bulunmuştur.
Sonuç: Ergen bireylerin kural dışı davranışları ile depresyon, anksiyete ve dürtüsellik düzeyleri arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Ergenlerin ruhsal hastalıklarının ve kişilik özelliklerinin kural dışı davranışlarını etkilediği, depresyon, dürtüsellik ve anksiyete değişkenleri kapsamında ortaya konmuştur. Ergen bireylere yönelik alınacak erken tanı ve müdahale yöntemlerinin kural dışı davranış eğilimini azaltabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Kural dışı davranış, depresyon, anksiyete, dürtüsellik, ergen.
Ekim 2024, 109 sayfa

Abstract:
Purpose:The aim of our research is to understand the complex relationship between the delinquent behavior of adolescent individuals and their levels of depression, anxiety and impulsivity. In this context, it is aimed to understand the role of psychological health factors and personality traits on young people's crime tendencies, to understand their psychosocial development processes more deeply, and to create effective intervention methods in the light of this information.
Method: The sample of the study consists of 676 adolescent individuals between the ages of 14-18 in Anatolian, science, vocational and religious high schools in Erzurum Yakutiye district. Barratt Impulsivity Scale, Impulsive Behavior Scale, Beck Anxiety Scale and Beck Depression Scale were used as data collection tools in the study. In addition, the Demographic Information Form was used to determine the demographic characteristics of the participants (gender, age, school type, number of siblings, economic status). Data were analyzed using IBM SPSS Statistics 21 program.
Findings: According to the statistical analysis of the collected data, a positive relationship was found between adolescents' delinquent behavior tendencies and their depression, anxiety and impulsivity levels. A significant difference was found in adolescents' delinquent behavior in terms of gender, age and school type variables. Additionally, significant differences were found between adolescents' anxiety, impulsivity and depression levels and demographic variables.
Results: A significant relationship was found between the delinquent behavior of adolescents and their depression, anxiety and impulsivity levels. It has been revealed that mental illnesses and personality traits of adolescents affect their delinquent  behavior within the scope of depression, impulsivity and anxiety variables. It is thought that early diagnosis and intervention methods for adolescent individuals can reduce the tendency for delinquent behavior.
Keywords: Delinquent behaviors, depression, anxiety, impulsivity, adolescents.
October 2024, 109 pages