Kırsal kesimdeki nüfus hareketlerinin orman varlığı üzerine etkilerinin araştırılması (Trabzon Orman Bölge Müdürlüğü örneği)
Research for the influences of the rural population activies on the existence of forest (Trabzon Regional Forestry Directorate sample)
Yazar: SEVİM İNANÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN AYAZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Orman köyleri = Forest villages

Özet:
Türkiye'de özellikle 1980'li yıllardan itibaren kırsal alanlardan kentlere, yurt genelinde de sanayi bölgelerine ve büyük kentlere doğru göçler yaşanmaktadır. Göç veren coğrafyalardan birisi de Doğu Karadeniz Bölgesi (DKB)'dir.Bu araştırma DKB.'den yaşanan göçün nedenleri, göç eğiliminin durumu ve göç sonucu orman varlığında meydana gelen değişimi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışma, Trabzon Orman Bölge Müdürlüğü sınırları içinde bulunan 85 orman köyünde 850 orman köylüsüyle ve bölgeden göç etmiş büyük kentlerde yaşayan hane reisleriyle yüz yüze anket çalışması yapılarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler SPSS paket programında yer alan istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiştir.Elde edilen sonuçlara göre, son 30 yıl içinde orman köylerinden %55 seviyesinde dışa göç yaşanmış olup köylerde kalan hane reislerinin %83,6'sı artık göç etmeyi düşünmemektedir. Göçe nedeni olarak %98,5 ile geçinememe (yoksulluk, fakirlik) ilk sırada yer almaktadır. Bireyin yaşının genç olması, bekar olması, eğitim düzeyinin yüksek olması, köyde sahip olduğu arazi varlığının az olması ile aileden göç eden bireylerin bulunması gibi özelliklerin göç eğilimini tetiklediği görülmüştür. Orman köylerinden dışarıya yaşanan göçle, bir taraftan doğal kaynakların atıl kalmasına neden olunurken diğer taraftan orman varlığının son 20 yılda %9 seviyelerinde artışına da etkili olduğu belirlenmiştir. Sürecin devam edeceği ve ormanlaşmanın daha da artacağı düşünülmektedir. Ayrıca çalışma sonucunda, göçmen hane reislerinin göç sonrası ekonomik durumlarının köylerde yaşayan hane reislerine göre daha iyi olduğu ve mevcut koşullarda köye geri dönme eğilimlerinin çok düşük seviyede (%0,9) kaldığı belirlenmiştir.Bölgede orman köylerinin kalkınmasına yönelik ORKÖY vb. kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan çalışmalar yetersiz kalmaktadır. Orman köylerinde bir miktar genç nüfusun tutulabilmesi için gelir getirici yeni kaynaklar yaratılmalıdır. Bunun için, ormancılık etkinliklerinde daha fazla iş olanakları yaratılması, ormanların korunmasında daha aktif görevler verilmesi düşünülebilir. Ayrıca, bölgede doğal olarak yetişen odun dışı ürünlerin toplanması ve pazarlanması, kültüre alınması konularında da gelir sağlayıcı çalışmalar yapılabilir.Anahtar Kelimeler: Orman Köyü, Orman Köylüsü, Kırsal Göç, Geri Dönme Eğilimi, Trabzon Orman Bölge Müdürlüğü.

Abstract:
Research For The Influences of The Rural Population Activies on The Existence of Forest (Trabzon Regional Forestry Directorate Sample)There has been a heavy surge of rural populations into urban areas industrialized regions and big cities since the early 1980s in Turkey. Eastern Black Sea Region is one of the highly depopulated regions.In this study, it was aimed to characterize the reasons of migration, situation of migration trend and changes on forest existence due to migration in the Eastern Black Sea Region. Survey was carried out face to face 850 people living in 85 forest villages and people migrated to big cities. Data obtained were evaluated by using SPSS statistical packet programs.According to results, a great majority of the loandowners 83,6% currently living in the villages do not have plan to migrate after dense migration. Poverty is one of the biggest factor 98,5% depopulation of the areas. It was seen that the factors, such on being young, having high level of education, being single, having a limited land in the village and having a relatives immigrated before are accelerated the migration tendency.It was determined that migration from village causes naturel resources inactive but in the same time forest area increased 9% in the last two decades. The study also indicate that, the economic power of immigrant household heads is higher than those living in the villages and their tendency to return to their villages is very low (0,9%).The works conducted by ORKÖY and some other public institutions remain insufficent in Region. In order to keep young population in the region, new profitable sources of income should be created. For this reason, it can be conceived that more job oppurtunities can be created for the people living in the villages, and that they can play a more active role in the protection of the forests. In addition, some sources of income such as collecting non-wood forest products, and cultivating these products can be generated.Key Words: Forest Village, Forest Villagers, Rural Immigration, Tendecy to Return, Trabzon Regional Forestry Directorate.