Boşandığı eşiyle birlikte yaşam nedeniyle ölüm aylığının kesilmesi
Interruption of survivors' pension due to cohabitation with divorced spouse
Yazar: OKAY ARAS GÖZÜYEŞİL
Danışman: DOÇ. DR. MEHTAP YÜCEL BODUR
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / İş ve Sosyal Güvenlik Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
İnsanlık tarihi boyunca insan hayatını ekonomik olarak olumsuz etkileyen olaylar meydana gelmiştir. Bunlar ölüm, hastalık, kaza, yaşlılık ve işsizlik gibi olaylardır. Bu olaylara karşı önlem alma ihtiyacı doğmuştur. Bunun için de Sanayi Devrimi ile birlikte sosyal güvenlik kavramı ortaya çıkmıştır. Sosyal güvenlik kavramının modern dünyada kendine yer bulmasıyla birlikte sosyal güvenlik araçları ortaya çıkmıştır. Ölüm sigortası ve ölüm aylığı bu araçlardandır. Ölüm aylığına hak kazanma koşulu olarak dul eş ve kız çocuklarına evli olmama şartı getirilmiştir. Bu şartı yerine getirmek amacıyla evli olan kadınların muvazaalı boşanmalar yaptıkları tespit edilmiştir. 2008 yılında yapılan düzenleme ile boşandığı eşiyle birlikte yaşayan dul eş ve kız çocuklarının ölüm aylıklarının kesileceği belirtilmiştir. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan denetimler sonucu muvazaalı boşanmalar tespit edilmiş ve ölüm aylıkları kesilmiştir. Ölüm aylığı almak amacıyla boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşayan kadınların eylemlerinin hukuki niteliği öğretide tartışılmıştır. Baskın görüş eylemin hakkın kötüye kullanılması niteliğinde olduğu yönündedir. Sosyal Güvenlik Kurumu'nun denetimi nasıl yapacağı yasada belirlenmediği için bu husus da keyfiliğe yol açabileceğinden tartışma konusu olmuştur. Son olarak da yasanın boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşayan kadınların özel ve aile hayatlarının gizliliğini ihlal niteliğinde olup olmadığı tartışılmaya devam etmektedir. Çalışmamızla, bahsi geçen tartışma konulara katkı sunulması amaçlanmaktadır.

Abstract:
Throughout human history, events have occurred that have had a negative economic impact on people's lives. These are events such as death, illness, accidents, old age and unemployment. The need to take action against these events has arisen. This is why the concept of social security emerged with the industrial revolution. As the concept of social security has found its place in the modern world, social security instruments have emerged. Death insurance and survivors' pensions are among these instruments. The condition of not being married was introduced for widows and daughters as a condition to qualify for death pension. In order to meet this condition, it has been observed that married women have had collusive divorces. The 2008 law stated that the survivors' pensions of widows and daughters living with their divorced spouses would be cut off. As a result of audits by the Social Security Authority, collusive divorces were discovered and survivors' pensions were cancelled. The legal nature of the actions of women who actually live with their divorced husbands in order to receive a survivor's pension has been discussed in the doctrine. The predominant opinion is that the law is an abuse of rights. As the law does not regulate how the Social Security Authority will carry out the audit, this issue has also been the subject of debate as it may lead to arbitrariness. Finally, it is still debated whether the law violates the private and family life of women who actually live with their divorced spouses. The aim of this study is to contribute to these debates.