Öğretmen ve öğrencilerin "Kanıt temelli tarih öğretimi"ne ilişkin görüşleri: Bir durum saptaması /
Yazar: AYŞE YETİŞ
Danışman: PROF. YÜCEL KABAPINAR
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Tarih Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kanıt temelli öğrenme = Evidence based learning ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Tarih dersi = History lesson ; Tarih eğitimi = History education ; Tarih öğretimi = History teaching ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Türk eğitim sistemi içerisinde 2005 yılı önemli değişimlerin yaşandığı zaman dilimi olarak kabul edilmiştir. Bu zaman diliminden itibaren eğitim felsefesi olarak yapılandırmacılık temelli adımlar atılmış ve bu sayede eğitim öğretim kademelerinin en alt seviyesinden en üst seviyesine kadar yapılandırmacı temelli uygulamalar kendisini göstermeye başlamıştır. Yaşanan eğitim felsefesi değişikliği ile tarih derslerinde de kullanılan yöntem tekniklerin yanı sıra tarih derslerinde kullanılan farklı kavramlar da kendisini göstermeye başlamıştır. Özellikle yerel tarih, sözlü tarih, kanıt kullanımı gibi ifadeler yaşanan bu değişimlerin önemli getirilerindendir.
Bu araştırma, öğretmen ve öğrencilerin "kanıt temelli tarih öğretim yöntemi"ne yönelik algılarını belirlemek; aynı zamanda öğretmen ve öğrencilerin kanıt temelli tarih öğretim yöntemini mevcut sistem ile karşılaştırmalarını sağlayarak değerlendirmede bulunmaları amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma farklı lise türlerinde görev alan 12 tarih öğretmeni ve yine farklı lise türlerinde eğitim alan 12 tarihi seven/sevmeyen öğrenci ile gerçekleştirilmiştir.

Araştırma deseni olarak nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması çalışma deseni kullanılmıştır. Araştırmada eylem araştırması deseni örneklerinden ise; özgürleştirici/geliştirici/eleştirisel eylem araştırması deseni tercih edilmiştir. Araştırmanın örneklem tipi amaçlı örnekleme modelinden ölçüt örnekleme tipi olarak belirlenmiştir. Araştırmanın gerçekleştirilmesi sürecinde "Öğretmen ve Öğrenci Görüşme Formu, Kanıt Temelli Tarih Öğretimi Tanıtımı ve Ses Kayıt Cihazı"ndan yararlanılmıştır. Araştırma sürecinde görüşmeler, önceden belirlenmiş olunan okullarda öğretmen ve öğrencilerin uygun oldukları gün ve saat dilimleri içerisinde yapılmıştır. Araştırma sürecinde toplanan veriler aslına uygun şekilde çözümlenmiştir. Bu amaçla ilk etapta ses kayıt cihazına kaydedilen görüşmeler aynıyla kelime işlem dosyasına aktarılmış; sonrasında ise önermelerden oluşan kategorik analiz tabloları araştırma sorularına uygun şekilde kullanıma hazır hale getirilmiştir.
Araştırma sonucuna yönelik;  "kanıt temelli tarih öğretimi" uygulamasında öğretmen ve öğrencilere yöneltilen araştırma soruları hemen hemen aynı olmakla birlikte görece; kendilerine yöneltilen sorulara öğrencilerin öğretmenlere nazaran daha özel cevaplar verdiği gözlemlenmektedir. Ayrıca öğretmen ve öğrencilerin genel görüşlerine bakıldığı zaman kanıt temelli tarih öğretim yönteminin okullarda uygulanması ve ivedilikle hayata geçirilmesi hususunda aynı görüş açılarını paylaştıkları söylenebilir.
Anahtar kelimeler: Kanıt Temelli Tarih Öğretimi, Nitel Araştırma, Eylem Araştırması.

Abstract:
Within the Turkish education system, year 2005 was considered as a time period when significant changes were experienced. Starting with this time period, as educational philosophy steps have been taken based on constructivism and thus from the lowest to the highest levels of education and teaching applications based on constructivism have begun to show up. By changes in educational philosophy in addition to methodologies used in history lessons, different concepts have also begun to show itself. Especially expressions like local history, oral history, evidence usage are important gains of these changes.
This study has been realized to detect perception of teachers and students to "history teaching method based on evidence"; at the same time to provide to teachers and students comparison between "history teaching method based on evidence" and existing system in purpose to evaluate. The research has been realized with 12 history teachers from differenthigh school types and 12  students from different high school types who love/unlove history.

As the research design, action research study pattern from qualitative research methods was used. From among the examples of action research pattern; liberatory / developmental / critical is preferred in research.As the sample type for the research criterion sampling type from purposeful sampling model was defined."Teacher and Student Interview Form, Evidence Based History Teaching Presentation and Voice Recorder" were used in the collection of research data. During the research process, interviews were held in pre-determined schools in days and time periods for which teachers and students were eligible. The data collected during the research process were analyzed letter-perfect.For this purpose, at the first stage interviews recorded to voice recorder were transferred to word processing file; after that categorical analysis tables formed from proposals were made ready to use in accordance with the research questions.
For the research result; in addition to that research questions asked from teachers and students during the "history teaching based on evidence" practice are almost same, it has been observed that students gave more specific answers than teachers. In addition, when general opinions of teachers and students are examined, it can be said that their opinions on apply the history teaching method based on evidence to the schools and urgently to put it into practice are same.
Key words: History Teaching Based On Evidence, Qualitative Research, Action Research.