Evli bireylerin ilişki doyumu, şema alanları ve bağlanma stilleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between married individuals relationship satisfaction, schema areas and attachment styles
Yazar: SERAY NARIN
Danışman: PROF. DR. HAKAN AKÇAY
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Aile Danışmanlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı / Aile Danışmanlığı ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile danışmanlığı = Family counseling ; Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Kaygılı ve kaçınan bağlanma = Attachment anxiety and avoidance ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment

Özet:
Bu çalışmada bağlanma kuramlarının ve şema alanlarının romantik ilişkiler üzerindeki etkileri incelenmiştir. Araştırmada farklı bağlanma biçimleri ve şema alanlarına sahip bireylerin romantik ilişkilerinde ilişki doyumu noktasında farklıkların olup olmadığı çeşitli faktörler üzerinden irdelenmiştir. Bu amaçlarla araştırmada nitel ve nicel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Nitel araştırma kısmında katılımcılara 7 adet açık uçlu soru yöneltilmiştir. Bu kısımda veri analiz yöntemi olarak içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Nicel araştırma kısmında bağlanma stillerini ölçmek için Üç Boyutlu Bağlanma Stilleri Ölçeği, şema alanlarını belirlemek için Young Şema Ölçeği ve ilişki doyumunu ölçmek için İlişki Doyumu Ölçeği kullanılmıştır. Bu kısımda veri analizi için olarak SPSS programı kullanılmıştır. Araştırmanın nitel kısmının analizinde nitel veri analizi yöntemine başvurulmuştur. Araştırma örneklemini evli ve ilişkisi olan çiftler oluşturmaktadır. 50 katılımcı gönüllülük esasına dayanarak kartopu yöntemine göre çalışmaya dâhil olmuştur. Araştırma iki basamak halinde yürütülmüştür. İlk basamakta bütün katılımcılara ölçekler uygulanmıştır. Ölçek analiz sonuçlarına göre aranan kriterlere uygun olan çiftlerle görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışmada birbiri ile gelişimsel olarak bağlantısı bulunan bağlanma biçimleri ve şema alanlarının bireyleri romantik yaşantılarda nasıl etkilediğini ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu sayede romantik ilişki problemlerine etkili çözümler bulmak amacıyla alana katkı sağlamak istenmiştir. Araştırma sonucuna göre kadınlarda güvenli bağlanma oranı erkeklere göre daha yüksektir. Bağlanma stilleri yaş değişkenine göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. İlişki doyumu ile bireylerin yaşları arasında anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır.

Abstract:
In this study, the effects of attachment theories and schema domains on romantic relationships were examined. In the study, it was examined whether there were differences in terms of relationship satisfaction in the romantic relationships of individuals with different attachment styles and schema domains, through various factors. For these purposes, qualitative and quantitative research methods were used in the research. In the qualitative research part, 7 open-ended questions were asked to the participants. In this part, the content analysis technique was used as the data analysis method. In the quantitative research part, the Three-Dimensional Attachment Styles Scale was used to measure attachment styles, the Young Schema Scale to determine schema domains, and the Relationship Satisfaction Scale to measure relationship satisfaction. In this part, SPSS program was used for data analysis. Qualitative data analysis method was used in the analysis of the qualitative part of the research. The sample of the research consists of married couples who are in a relationship. 50 participants were included in the study according to the snowball method on a voluntary basis. The research was carried out in two steps. In the first step, scales were applied to all participants. According to the results of the scale analysis, interviews were conducted with the couples who met the criteria sought. In this study, it is aimed to reveal how attachment styles and schema areas, which are developmentally related to each other, affect individuals in romantic experiences. In this way, it is desired to contribute to the field in order to find effective solutions to romantic relationship problems. According to the results of the research, the rate of secure attachment in women is higher than in men. Attachment styles do not show a significant difference according to the age variable. There is no significant difference between relationship satisfaction and the age of individuals.