Birey-örgüt uyumu, psikolojik sahiplenme, işgören sesliliği ve motivasyon araçları ilişkisi üzerine ampirik bir çalışma
An empirical study on the relationship between person-organization fit, psychological ownership, employee voice and motivational tools
Yazar: AYŞE YAVUZ
Danışman: PROF. DR. TAHİR AKGEMCİ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Birey-örgüt uyumu = Person organization fit ; Motivasyon = Motivation ; Psikolojik sahiplenme = Psychological ownership ; Çalışan sesliliği = Employee voice

Özet:
Beşeri sermayenin giderek önem kazandığı günümüz iş dünyası için özellikle insan unsurunu hedef alan çalışmaların artması işletmelerin verimliliğinin ve devamlılığının sağlanması için önem arz etmektedir. Bu nedenle araştırmamızın temel amacını; birey-örgüt uyumu, psikolojik sahiplenme, işgören sesliliği ve motivasyon araçları arasındaki ilişkilerin ortaya çıkarılması oluşturmaktadır. Birey-örgüt uyumu bireyin kültür, değer ve beklentileri ile örgütün kültür, değer ve beklentilerinin uyumlu olması durumunda ortaya çıkan bir olgudur. Psikolojik sahiplenme, yasal veya finansal herhangi bir sahiplikleri olmamasına rağmen işgörenlerin işlerine ve işletmelerine karşı hissettikleri sahiplik duygusudur. İşgören sesliliği ise eleştirel bir yaklaşımdan öte genellikle işletmenin lehine olabilecek duygu, düşünce ve fikirlerin açıkça dile getirilmesidir. Motivasyon araçları bireylerin işlerini daha istekli yapmaları için kullanılan özendirme araçlarıdır. Araştırma Konya ilinin merkez ilçelerinde faaliyet gösteren bankalarda çalışan 371 personel üzerinde gerçekleştirilmiştir.  Araştırmada veri toplama aracı olarak kullanılan anket, yazında ileri sürülmüş geçerliliği ve güvenirliliği ispatlanmış ölçeklerden yararlanarak geliştirilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen veriler istatiksel yöntemlerden yararlanılarak analiz edilmiştir. Analizlerde SPSS ve AMOS programlarından yararlanılmıştır.  Araştırma sonucunda birey örgüt uyumunun psikolojik sahiplenme üzerinde pozitif yönlü etkisi olduğu bulunmuştur. Motivasyon araçlarının psikolojik sahiplenme ve iş gören sesliliği üzerinde pozitif yönlü etkisinin olduğu ortaya çıkarılmıştır. Ayrıca psikolojik sahiplenmenin iş gören sesliliği üzerinde pozitif yönlü bir etkisi olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
For today's business world, where human capital is becoming increasingly important, increasing the work aimed at the human factor is important for ensuring the efficiency and continuity of enterprises. For this reason, the main purpose of our research is to reveal the relationships between person-organization fit, psychological ownership, employee voice and motivational tools. Person-organization fit is a phenomenon that occurs when the culture, values and expectations of the individual and the culture, values and expectations of the organization are in harmony. Psychological ownership is the sense of ownership that employees feel towards their jobs and businesses, even though they do not have any legal or financial ownership. Employee voice is a clear expression of feelings, thoughts and ideas that may be in favor of the organization, rather than a critical approach. Motivational tools are encouraging tools used to make people more willing to do their work. The research has been conducted on 371 staffes working in banks operating in the central districts of Konya. The survey, which is used as a data collection tool in the study, has been developed by making use of scales whose validity and reliability were proven in the literature. The data obtained as a result of the research is analyzed using statistical methods. SPSS and AMOS programs have been used in the analyses.  As a result of the research, it has been found that person-organization fit has a positive effect on psychological ownership. It has been revealed that motivational tools have a positive effect on psychological ownership and employee voice. In addition, it has been determined that psychological ownership has a positive effect on employee voice.