Sistemik inflamatuar yanıt sendromu saptanan acil servis hastalarında kan gazı karboksihemoglobin, methemoglobin ve laktat düzeylerinin klinik önemi
The clinical significance of carboxyhemoglobin, methemoglobin and lactate levels in blood gas analysis on patients with systemic inflammatory response syndrome
Yazar: SELAHATTİN GÜRÜ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET AKİF KARAMERCAN
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Kan gaz analizi = Blood gas analysis ; Kan gaz analizi = Blood gas analysis ; Karboksihemoglobin = Carboxyhemoglobin ; Laktatlar = Lactates ; Methemoglobin = Methemoglobin ; Sistemik inflamatuar yanıt sendromu = Systemic inflammatory response syndrome

Özet:
Sistemik İnflamatuar Yanıt Sendromu (SIRS), sık rastlanan, şiddetli bir inflamatuar tablodur. Bu tablo sepsis, şiddetli sepsis, septik şok ve çoklu organ yetmezliği sendromu tanımlarının temelini oluşturur. SIRS'ın erken tanısı adına acil servis hekimleri önemli bir noktada yer alırlar. Öte yandan birçok veriyi dakikalar içinde sunabilen bir kan gazı analizi ile birçok tanıya daha erken gidilebilmektedir. Bu araştırmada kan gazı analizinde bulunan karboksihemoglobin (COHb) ve methemoglobin (MetHb) oranları ile Laktat değerlerinin, SIRS hastalarının prognozu ve mortalitesi hakkında bir değeri olup olmadığını ortaya koymak amaçlanmıştır.
Araştırma kapsamına üçüncü basamak bir üniversite hastanesinin acil servisinde, ilk vital değerler ve laboratuvar sonuçları ile SIRS tanımına uyan ve klinisyenin kendi planı dahilinde, ilk tetkikler içinde kan gazı analizine başvurduğu hastalar alınmıştır. Alınan bu ilk kan gazı analizindeki COHb ve MetHb oranları ile laktat değerlerinin, hastaların hastanede kalış süresi ve bir aylık mortalite oranları ile ilişkili olup olmadığı incelenmiştir. 
Araştırma verilerine göre; incelenen hastaların COHb ve MetHb oranları, hastanede kalış süresi ve mortalite oranları ile ilişkisiz bulunmuş; diğer taraftan laktat değerlerinin yine hastanede kalış süresi ile ilişkisi bulunmazken, bir aylık mortaliteleri ile ilişkili olduğu görülmüştür.
SIRS hastalarında; başvuru COHb ve MetHb oranları, prognoz ve mortalite hakkında bir öngörü sağlamaz; ancak laktat daha başvuru anında bile SIRS mortalitesini tahmin etmede acil servis klinisyenleri için kullanışlı bir belirteçtir.

Abstract:
Systemic Inflammatory Response Syndrome (SIRS), is a severe inflammatory process, which is commonly seen. This syndrome provides basis of sepsis, severe sepsis, septic shock and multiple organ dysfunction syndrome. On behalf of early detection of SIRS, emergency room physicians have an important role. Also, many diagnoses can be made in a few minutes, by blood gas analysis. In this study, we aimed to reveal if there is a predictive value of carboxyhemoglobin (COHb), methemoglobin (MetHb) and lactate levels, about the prognosis and mortality of patients with SIRS.
We included the patients that have taken diagnosis of SIRS with the initial vital values and laboratory results, and independently, a blood gas analysis was evaluated, in the emergency department of a tertiary hospital.
According to the results of the study; COHb and MetHb rates, are not correlated with neither the length of stay in hospital nor the mortality. Lactate levels has also no correlation with length of stay in hospital, but associated with one month mortality rates.
COHb and MetHb do not provide a prediction about prognosis or mortality; but lactate is a useful marker for emergency physicians on admission, to estimate the  mortality of patients with SIRS.