Hizmet ve sanayi sektöründe kalite maliyetlerini etkileyen unsurların karşılaştırılması ve otel işletmelerinin kalite maliyetleri yönetimi üzerine bir araştırma: Doğu Anadolu Bölgesi örneği
Comparison of factors affecting quality costs in service and industry sector and a study on quality cost management of hotel businesses: The case of Eastern Anatolia Region
Yazar: ERAY ALP
Danışman: DOÇ. DR. ZÜLKİF YALÇIN
Munzur Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Endüstri sektörü = Industry sector ; Hizmet sektörü = Service sector ; Kalite = Quality ; Kalite maliyeti = Quality cost ; Konaklama işletmeleri = Occommodation enterprises ; Otel işletmeciliği = Hotel business ; Oteller = Hotels

Özet:
Günümüzde işletmelerin ürün verimliliklerini arttırması için kalite maliyetlerini hesaplayıp bu maliyetlerin giderilmesi için uygun çözümler bulması gereklidir. Dünya üzerinde gerçekleşen son değişimlerden dolayı işletmeler stratejilerinde ve uygulamalarında farklılaşmaya gitmektedir. Küreselleşmenin de etkisiyle rekabet şartları da değişmektedir. Bu nedenden dolayı ürün ve hizmetlerin üretimindeki kalite oranlarının da yükselmesi gerekmiştir. İşletmeler müşterilerin tercih ve beklentilerine yönelik ürün gruplarına doğru yönelmeye başlamıştır. Kalite maliyetleri, üretilen ya da sunulan ürün veya hizmetlerin piyasa ortamında başarılı olabilmeleri için önemli bir konudur. Kalite maliyetleri belirlenip ona göre çözüm bulunursa daha iyi sonuçlar elde edilebilir. Bu çalışmanın amacı kalite maliyet unsurlarının belirlenerek bu unsurların sektörler üzerindeki durumlarını tespit etmektir. Bu çalışmada PAF modeli diye de adlandırılan, Prevention –Appraisal – Failure (Önleme, Ölçme- Değerlendirme ve Başarısızlık)" yönteme göre kalite maliyetleri incelenmiş olup hizmet ve sanayi sektöründe kalite maliyetlerinin unsurları açıklanmıştır. Bu çalışma ile hizmet sektöründe faaliyet gösteren otel işletmelerinin kalite maliyet sistemlerinin mevcut olup olmadığı ve yöneticilerinin kalite maliyet sistemi hakkında görüşleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırma Doğu Anadolu Bölgesinde faaliyet gösteren 3, 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinde kalite maliyet sistemleriyle ilgili içinde bulundukları durumun tespiti ve yöneticilerinin kalite maliyet sistemine yönelik düşüncelerin ortaya çıkarılmasına yönelik yapılmıştır. Bu amaç için bu otel işletmeleriyle anket çalışması yapılarak elde edilen verilerin SPPS 22 paket programıyla analizi yapılmıştır. Bu çalışma ile muhasebe bilimine hem literatür hem de bilimsel yönden katkı sağlanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Today, businesses need to calculate quality costs and find suitable solutions to eliminate these costs in order to increase product efficiency. Due to the recent changes in the world, businesses are going to differentiate in their strategies and practices. With the effect of globalization, the conditions of competition are also changing. For this reason, it was necessary to increase the quality ratios in the production of products and services. Businesses have started to turn towards product groups that meet the preferences and expectations of customers. Quality costs are an important issue for the products or services produced or offered to be successful in the market environment. Better results can be obtained if the quality costs are determined and a solution is found accordingly. The aim of this study is to determine the quality cost elements and to determine the status of these elements on the sectors. In this study, quality costs were examined according to the "Prevention -Appraisal - Failure" method, also called the PAF model, and the elements of quality costs in the service and industry sectors were explained. With this study, it has been tried to determine whether the hotel enterprises operating in the service sector have quality cost systems and the opinions of their managers about the quality cost system. The research was carried out to determine the situation of quality cost systems in 3, 4 and 5 star hotel businesses operating in the Eastern Anatolia Region and to reveal the thoughts of their managers about the quality cost system. For this purpose, the data obtained by conducting a survey with these hotel businesses was analyzed with the SPPS 22 package program. With this study, it has been tried to contribute to the science of accounting both from the literature and from the scientific point of view.