Ilkokula giden çocuklarda kronik hastalık görülme sıklığı ve öğretmenlerinin yaklaşımının değerlendirilmesi
The prevalence of chronic disease in children through primary school and determining the approaches of the teachers
Yazar: MAHMUT KAHRAMAN
Danışman: DOÇ. DR. SELMA KAHRAMAN
Harran Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Kronik hastalık = Chronic disease ; Okul hemşireliği = School nursing ; Okullar = Schools ; Prevalans = Prevalence ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude ; Öğretmenler = Teachers ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Günümüzde kronik hastalıklar tüm dünyada önemli bir sağlık sorunu haline gelmekte ve kronik hastalıklı çocuk nüfusu gün geçtikçe artmaktadır(1). Şanlıurfa çocuk nüfusunun fazla olması ve ilkokuldaki öğrenci sayısı bakımından Türkiye'deki 3 büyük ilden sonra 4. Sırada yer alması nedeniyle bu çalışma Şanlıurfa Merkez ilköğretim öğrencilerinde kronik hastalık görülme sıklığı ve öğretmenlerinin yaklaşımının belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı-kesitsel olarak yapılmıştır. Çalışmanın evrenini Şanlıurfa merkez ilçelerinde ilköğretime giden öğrenci ve bu öğrencilere eğitim veren öğretmenler oluşturmuştur. Çalışmanın örneklemini evrenin tamamına ulaşacak şekilde planlanmış ve 125 kronik hastalığa sahip olan öğrenci ve 109 öğretmeni kapsamıştır.  Araştırmanın verileri Öğrenci Tanıtıcı Bilgi Formu ve Öğretmen Bilgi Formu kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde yüzdelik dağılımlar ve Ki kare önemlilik testi kullanılmıştır.
İlköğretim öğrencilerinde kronik hastalık görülme sıklığı %1,1 olarak bulunmuştur. Öğrencilerin, %60,8'inin 5-8 yaş aralığında  (yaş ortalaması 8,14± 1,285), ve %56,8'nin erkek olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin sahip olduğu kronik hastalıklara bakıldığında %29,6 ile astım ilk sırada yer almaktadır. (n=37). Astım hastalığını %14,4 ile epilepsi hastalığı (n=18) ve %10,4 ile kardiyovasküler hastalıklar, %8 ile kas iskelet hastalıkları, %7,2 ile deri hastalıkları ve mide bağırsak hastalıkları takip etmektedir. (n=13). Diğer kronik hastalıklar %15.2 ile Böbrek Yetmezlikleri, Hidrosefali olarak tespit edilmiştir. Kronik hastalığa sahip olan çocukların anne ve babalarının %46,4'ünün akraba evliliği olduğu belirlenmiştir. Kronik hastalığı olan öğrencilerin %48,0'ı tedavisi için ilaç kullandığı bulunmuştur.
 Öğrencilere eğitim veren öğretmenlerin %75,2'sinin kadın olduğu, kendisinde veya ailesinde en az birinde kronik hastalığı olanların oranı ise %45,9 olarak tespit edilmiştir(n=50). Öğretmenlerde bulunan kronik hastalıklara bakıldığında %23,8 kardiyovasküler hastalıklar (KKY,HT) ve mide bağırsak hastalıkları (Gastrit, çölyak) ilk sırada yer almaktadır. Öğretmenlere kronik hastalığa sahip öğrencilerinin başarı durumu sorulduğunda %22,0'sinin başarı durumunu düşük olduğunu belirtmişlerdir. Öğrencilerinin hastalığından dolayı %24,8'inin rahatsızlandığı zamanlarda devamsızlık yaptığını bulunmuştur.
 Sonuç olarak; kronik hastalığa sahip öğrencilerin fazla olması, sağlık durumlarının ve buna bağlı olarak okul başarı durumlarının istenen ve beklenen düzeyde olmadığı görülmüştür. Bu çerçevede okul-aile ilişkisini geliştirilmesi, aileler ve öğretmenlerin kronik hastalığı olan öğrencilerin psiko-sosyal açıdan bilgilendirilmesi gerekmektedir. Bütün okullarda okul sağlığı hemşireliğinin aktifleştirilerek hemşireler tarafından okul sağlığı programlarına başlanması önerilmektedir.  



Anahtar kelimeler: Kronik Hastalık, İlköğretim Öğrencileri, Okul, Öğretmen, Hemşirelik

Abstract:
Nowadays, chronic diseases are becoming an important health problem in the world and chronically ill child population is increasing day by day (1). Şanliurfa descriptors for the determination of this study Şanliurfa Central elementary school students in chronic disease incidence and teachers approach-sectional as is done because more of the child population, and the number of students in elementary school after the third largest province in Turkey 4.th take place. The universe of the study consisted of the students attending primary education in Şanlıurfa central districts and the teachers who provided education to these students. The sample of the study was planned to reach all of the universe and included students with 125 chronic diseases and 109 teachers. The data of the study were obtained by using the Student Information Form and Teacher Information Form. In the analysis of the data, percentage distributions and Chi-square significance test were used. 
The incidence of chronic diseases in primary school students was 1.74. It was found that 60.8% of the students were in the 5-8 age group (mean age 8.14 ± 1.285), and 56.8% were male. When we look at the chronic diseases of the students, asthma is the first with 29.6%. (n=37). Asthma disease is followed by epilepsy disease (n = 18) with 14.4% and cardiovascular diseases with 10.4%, musculoskeletal diseases with 8%, skin diseases and gastrointestinal diseases with 7.2%. (n=13). Other chronic diseases were Renal Insufficiency, Hydrocephalus with 15.2%.It was determined that 46.4% of the parents of children with chronic illness were consanguineous marriages.It was found that 48.0% of the students with chronic disease used drugs for xii their treatment.75.2% of the teachers were female and 45.9% of the students had at least one chronic disease in the family or their families. When we look at the chronic diseases found in the teachers, 23.8% is the first in cardiovascular diseases (CHF, HT) and gastrointestinal diseases (Gastritis, celiac). When asked about the success of the students with chronic illness, 22.0% of the teachers stated that their success status is low. It was found that 24.8% of the students were absent due to illness.. 
As a result; It was observed that the students with chronic diseases were in excess, their health status and school success status were not at the desired and expected level. Teachers' approaches were found to be insufficient. In this context, it is necessary to improve the school-family relationship, to inform parents and teachers with psycho-social information about chronic illness.In all schools, school health nursing is activated and it is recommended that school health programs be initiated by nurses. 
Key words: Chronic Illness, Elementary Students, School, Teacher, Nursing