Üniversite öğrencilerinde uyku sorunları ve ilişkili etkenler
Sleep problems in university students and associated factors
Yazar: YAVUZ YILMAZ
Danışman: PROF. DR. NESİM KUĞU
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnsomni = Insomnia

Özet:
Bu çalışmanın amacı, üniversite öğrencilerinde uykusuzluk bozukluğunun yaygınlığı ile bu bozukluğu olan bireylerin, depresyon, anksiyete, stres düzeyleri, kişilik özellikleri ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin araştırılmasıdır. Bu çalışmaya Cumhuriyet Üniversitesi'nde eğitim gören 856 öğrenci katıldı. Öğrencilere ilk aşamada Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve sosyodemografik veri formu uygulandı. Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi'nden 6 ve üzeri puan alanlar ikinci görüşmeye çağrıldı. Bu öğrencilerle psikiyatrik görüşme yapıldı. Uykusuzluk bozukluğu tanısı alan (n=104) ve kontrol grubu (n=95) olarak seçilen öğrencilere Uykusuzluk Şiddet İndeksi (UŞİ), Depresyon Anksiyete Stres Skalası (DASS), Eysenck Kişilik Anketi-Gözden Geçirilmiş Kısa Form (EKA-GGK) ve Kısa Form (SF-36) uygulandı. Araştırmaya katılanlarda uykusuzluk bozukluğu'nun nokta yaygınlığı %12.1 olarak saptandı. Uykusuzluk bozukluğu'nun üniversiteye yeni başlayanlarda, yurtta kalanlarda, bedensel hastalığı olanlarda, sigara kullananlarda, düzenli kahvaltı ve egzersiz alışkanlığı olmayanlarda ve elektronik medya kullanımı fazla olan bireylerde daha fazla gözlendiği tespit edildi. UŞİ puanlarının, DASS ile değerlendirilen depresyon, anksiyete ve stres puanlarının, EKA-GGK ile değerlendirilen nörotisizm ve dışadönüklük puanlarının uykusuzluk bozukluğu grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptandı. EKA-GGK ile değerlendirilen psikotisizm puanları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak fark saptanmadı. Fiziksel fonksiyon, rol güçlüğü (fiziksel), ağrı, genel sağlık, vitalite (enerji), sosyal fonksiyon, rol güçlüğü (emosyonel) ve mental sağlık gibi SF-36 alt ölçek puanlarının ise uykusuzluk bozukluğu grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük olduğu saptandı.
Sonuç olarak uykusuzluk bozukluğu, üniversite öğrencilerinde sık görülen bir bozukluktur. Uykusuzluk bozukluğu olan öğrencilerde, depresyon ve anksiyete bozuklukları sık görülmektedir. UB düşük yaşam kalitesi ve kişilik özellikleri ile ilişkilidir.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the relation between the prevalence of sleep problems in university students and depression, anxiety, stress levels, personality characteristics and life quality of individuals with this disorder. 856 students studying at the Cumhuriyet University participated in this study. First, the Pittsburg Sleep Quality Index (PSQI) and a sociodemographic data questionnaire were applied. A psychiatric interview was made with the students who had 6 or more score of the PSQI. Students that were diagnosed with insomnia (n=104) and were assigned to the control group (n=95) were applied an insomnia severity index (ISI), depression-anxiety stress scale (DASS), eysenck personality questionnaire-revised short scale (EPQ-RSS) and a short form (SF-36). The point prevalence of insomnia among the participants of the study was established as %12.1. It was determined that insomnia was more common in individuals that recently started studying, stay at dormitories, have a physical disorder, smoke, without regular breakfast and exercise habits and with an increased usage of electronic media. The ISI scores, depression, anxiety and stress scores (assessed with DASS), neuroticism and extroversion scores (assessed with EPQ-RSS) were found to be statistically significantly higher in the insomnia group compared to the control group. When the psychoticism score (assessed with EPQ-RSS) were compared, no statistically significant difference was found. SF-36 subscale scores including physical function, role limitation (physical), pain, general health, vitality (energy), social funciton, role limitation (emotional) and mental health were found to be statistically significantly lower in the insomnia group compared to the control group.
Conclusively, insomnia is a common disorder in university students. Depression and anxiety disorders are frequent in students with insomnia. Insomnia is associated with low life quality and personality characteristics.