Turizm ve iklim değişikliği: İstanbul örneği
Tourism and climate change: The case of Istanbul
Yazar: BURÇİN ÖZKAN
Danışman: DOÇ. DR. NALAN IŞIK
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı / Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Destinasyon = Destination ; Turizm = Tourism ; Turizm merkezleri = Tourism centers ; Turizm planlaması = Tourism planning ; Turizm politikası = Tourism policy ; Turizm sektörü = Tourism sector ; Yerel halk = Local people ; İklim değişikliği = Climate change ; İstanbul = Istanbul ; Şehir turizmi = City tourism

Özet:
İklim değişikliği çağımızın en önemli küresel sorunlarından biridir. Turizm potansiyelini sürdürmek isteyen destinasyonların iklim değişikliğine uyum sağlaması gerekmektedir. En önemli uyum stratejilerinden biri toplumsal farkındalık oluşturmaktır. Yapılan bu araştırmanın amacı, İstanbul ilinde ikamet eden yerel halkın, iklim değişikliği ve turizme yönelik algılarını tespit etmek ve bu algıları çeşitli değişkenler ile incelemektir. Bu amaç kapsamında geliştirilen anket formu, 2019 yılının Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık aylarında İstanbul ilinde ikamet eden 703 kişiye yüz yüze görüşülerek uygulanmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen veriler, IBM SPSS 21.0 for Windows istatistik paket programı aracılığıyla çözümlenmiştir. Anket verileri, Güvenilirlik Analizi, Açımlayıcı Faktör Analizi, Frekans Analizi, Normallik testleri, Bağımsız Örneklem T-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Levene testi, Sidak testi, Tamhane's T2 testi, Korelasyon Analizi ve Kümeleme Analizine tabi tutulmuştur. Yapılan bu araştırmanın sonucu; İstanbul yerel halkının çevre ve iklimdeki değişikliklerin farkında olduğuna ancak bilinç ve turizm etkisi yönünde bilgi eksikliklerinin olduğuna işaret etmiştir. Ayrıca bu araştırmada, İstanbul yerel halkının iklim değişikliği ve turizme yönelik algılarının cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, meslek grubu, ikamet yeri, gelir düzeyi, turizme ilişkin bilgi düzeyi, turizmde çalışma durumu, turizmi olumsuz yönde etkileme düşüncesi ve tatile çıkma sıklığına göre istatistiksel olarak anlamlı derecede farklılık gösterdiği (p<0.05), fakat medeni duruma ve ikamet süresine göre ise anlamlı derecede farklılık göstermediği (p>0.05) saptanmıştır. Diğer yandan İstanbul yerel halkının iklim değişikliği ve turizme yönelik algısını oluşturan boyutların birbiriyle ilişkili olduğu (p=0.000) ve İstanbul yerel halkının iklim değişikliği ve turizme yönelik algısına göre farklı kümelere ayrıldıkları (p<0.05) tespit edilmiştir. Bu araştırmanın İstanbul İl Kültür Turizm Müdürlüğü ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi için yeni fikir ve faaliyetler gerçekleştirilmesi açısından turizm sektöründe yol gösterici olacağı, yeni strateji ve politika oluşturulmasında fayda sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Climate change is one of the most important global problems of our age. Destinations that want to maintain their tourism potential need to adapt to climate change. One of the most important adaptation strategies is to create social awareness. The aim of this study is to determine the perceptions of the people residing in Istanbul regarding climate change and tourism and to examine these perceptions with various variables. The questionnaire form developed within the scope of this purpose was applied by face-to-face interviews with 703 people residing in Istanbul in September, October, November and December in 2019. The data obtained within the scope of the research were analyzed through IBM SPSS 21.0 for Windows statistical package program. The survey data were subjected to Reliability Analysis, Exploratory Factor Analysis, Frequency Analysis, Normality tests, Independent Sample T-Test, One-Way Anova, Levene test, Sidak test, Tamhane's T2 test, Correlation Analysis and Cluster Analysis. As a result of this research; It has been determined that the residents of Istanbul are aware of the changes in the environment and climate, but they lack awareness and knowledge about the impact of tourism. Also in this research, residents of İstanbul perceptions of climate change and tourism differed statistically significant according to gender, age, education level, occupational group, place of residence, income level, knowledge level on tourism, working status in tourism, the opinion that climate change negatively affects to tourism and frequency of going on holiday (p<0.05), but it did not statistically significant differ according to marital status and duration of residence (p>0.05) has been determined. On the other hand, it was determined that the dimensions forming the perception of the residents of İstanbul towards climate change and tourism are interrelated (p=0.000) and residents of İstanbul are divided into different clusters according to the perception of towards climate change and tourism (p<0.05) . This study is thought that this research will guide the tourism industry in terms of realizing new ideas and activities for the Istanbul Provincial Directorate of Culture and Tourism, and it will be helpful in developing new strategies and policies.