Nötrosofik sayılara dayalı Kano model ve MULTIMOORA yöntemlerinin kullanıldığı bütünleşik kalite fonksiyonu yayılımıyla bakır üretimi yapan bir firma için tedarikçi seçimi
Supplier selection for a copper production company with an integrated quality function deployment approach using neutrosophic numbers based Kano model and MULTIMOORA methods
Yazar: BURCU EĞİLMEZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVGİ ABDALLA
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İstatistik Ana Bilim Dalı / Yöneylem Araştırması Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İstatistik = Statistics
Dizin: Kalite fonksiyon yayılımı = Quality function deployment ; Kano modeli = Kano model ; Multi-MOORA Yöntemi = Multi-MOORA Method ; Tedarikçi seçim = Supplier selection ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Tedarikçi seçimi, günümüz işletmelerinin rekabet gücünün arttırılmasında etkili olan stratejik kararlardan biridir. İşletmeler tedarikçilerinden sadece fiyat beklentilerinin veya istatistiksel kalite kontrol süreçlerinin karşılanmasını değil aynı zamanda dünya standartlarını yakalayabilecek çok sayıda kriteri birlikte sağlamalarını beklemektedir. Böylece, istenilen kriterleri karşılayabilen tedarikçiler firma sürdürülebilirliğine olanak tanımış olacaktır. Gerçek hayatta bir firmanın beklentileri dikkate alındığında, bir tedarikçinin çok sayıda çatışan kriteri birlikte sağlaması her zaman mümkün değildir. Yine de, bu beklentileri maksimum düzeyde karşılayan en iyi tedarikçi uzlaşık çözüm bulma yöntemleriyle belirlenebilmektedir. Burada kritik olan, tedarikçi seçimini doğru bir biçimde çok kriterli karar verme problemi olarak tanımlamaktır. Bu tez çalışmasında, bakır hammaddesi tedarik eden ara mal üreticisi bir firmanın tedarikçi seçim problemi ele alınmıştır. Bu problemin çözümü için nötrosofik sayılara dayalı Kano Model ve MULTIMOORA yöntemlerinin kullanıldığı bütünleşik bir çok kriterli grup karar verme yaklaşımı önerilmiştir. Söz konusu yaklaşım, Kalite Fonksiyonu Yayılımı
(KFY) yöntemine entegre edilerek etkili bir tedarikçi seçim süreci gerçekleştirilmiştir. Nötrosofik küme teorisi, bireylerin yargısal kararlarında ortaya çıkan belirsizliğin ve kararsızlığın modellenmesinde etkin bir matematiksel yaklaşım sunması ve tarafsız değerlendirmeye olanak sağlaması açısından literatürde son yıllarda geliştirilmiş en yeni
teorilerden birisidir. Böylece, bu tez çalışması Kano Modelinde nötrosofik küme teorisinin kullanıldığı ilk çalışma olmakla birlikte, tedarikçi seçim probleminde nötrosofik sayılara dayalı MULTIMOORA yönteminin kullanılacağı ilk çalışmalardan biri olarak literatüre katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Supplier selection is one of the strategic decisions that are effective in increasing the competitiveness of today's businesses. Businesses expect their suppliers not only to meet price expectations or statistical quality control processes, but also to meet many criteria that can meet world standards. Thus, suppliers that can meet the desired criteria will enable the sustainability of the company. Considering the expectations of a firm in real life, it is not
always possible for a supplier to meet multiple conflicting criteria together. However, the best supplier that meets these expectations at the maximum level can be determined by consensus solution methods. The critical thing here is to correctly define supplier selection as a multi-criteria decision-making problem. In this thesis, the supplier selection problem of intermediate good producer company that supplies copper raw materials is discussed. To solve this problem, an integrated multicriteria group decision making approach using the Kano Model and MULTIMOORA methods based on neutrophic numbers is proposed. This approach was integrated into the Quality Function Deployment (QFD) method, resulting in an effective supplier selection process. Neutrophic set theory is one of the newest theories developed in the literature in recent years, in terms of providing an effective mathematical approach in modeling the uncertainty and indecision that arise in the judgmental decisions of individuals and enabling unbiased evaluation. Thus, this thesis will contribute to the literature as one of the first studies to use the MULTIMOORA method based on neutrophic numbers in the supplier selection problem.