Kadınların mensturasyon, çocuk sahibi olma ve annelik süreçlerinde ezilme ve direnme deneyimleri
Women's experiences of oppression and resistance in menstruation, childbearing, and mothering processes
Yazar: MERVE YILMAZBİLEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ F. AYŞİN KOÇAK TURHANOĞLU
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Annelik = Motherhood ; Ataerkil = Patriarchal ; Direnme hakkı = Right to resistance ; Ezilme = Crushing ; Feminizm = Feminism ; Gebelik = Pregnancy ; Kadınlar = Women ; Menstrüasyon = Menstruation

Özet:
Bu çalışma kadınların mensturasyon, çocuk sahibi olma (hamilelik ve doğum) ve annelik süreçlerindeki deneyimlerinin ataerkil ideoloji ve kapitalist sistemle ilişkisini ele almayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda kadınların mensturasyonu, hamileliği, doğumu ve anneliği nasıl deneyimlediklerini, bu deneyimleyişlerindeki baskı ögelerini ve bu baskıyla doğrudan ya da dolaylı olarak mücadele edip edemediklerini sorgulamaktadır. Feminist araştırmanın metodolojik ilkelerine dayanan bu çalışmada 21 kadınla derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Kadın deneyimini anlamayı ve bu deneyimlerdeki güç ilişkilerini sorgulamayı amaçlayan feminist metodoloji kullanılarak biyolojik süreçler olarak görülen mensturasyon, hamilelik ve doğumun biyolojik olmasının ötesinde toplumsal ve kültürel inşalar olduğu çözümlemesi yapılmıştır. Anneliğin ise menarş ile başlayarak inşa edilen bir süreç olarak annelik kurumuna dönüşümü değerlendirilmiştir. Tıp ve sağlık alanının dışında sosyolojik bir bakış açısıyla ele alınan kadın bedeni ve onun toplumsal inşası, ataerkil ilişkiler bağlamında çözümlenmiştir. Mensturasyonun, çocuk sahibi olmanın ve anneliğin kadınlar üzerinde baskıya neden olmasının en belirgin unsuru bu süreçlere yüklenen toplumsal anlamlar ve bu anlamlar aracılığıyla belirlenen, yönlendirilen deneyimlerdir. Çalışma boyunca bu süreçleri kadınların anlamlandırmasının, deneyimlemesinin ataerkil ideoloji ve kapitalist sistem tarafından nasıl kontrol edildiği, denetlendiği, baskı altında tutulduğu tartışılırken; deneyim, baskı ve mücadele boyutu, ataerkillik ilişkisiyle çözümlenmiştir.

Abstract:
This study aims to address the relationship between women's experiences in menstruation, childbearing (pregnancy and childbirth) and mothering processes, and the patriarchal ideology and the capitalist system. In this direction, it questions how women experience menstruation, pregnancy, childbirth and mothering, the pressure elements in these experiences, and whether  they can (or cannot) struggle with this pressure directly or indirectly. In this study, which is based on the methodological principles of feminist research, in-depth interviews were conducted with 21 women. By using the feminist methodology that aims to understand the women's experience and to question the power relations in these experiences, it has been analyzed that menstruation, pregnancy and childbirth, which are seen as biological processes, are social and cultural constructions beyond being biological. The transformation of mothering into the institution of motherhood as a process built by starting with menarche has been evaluated. The women body and its social construction, which is discussed from a sociological perspective contrary to the field of medicine and health, has been analyzed in the context of patriarchal relations. The most obvious element why menstruation, having children and mothering cause pressure on women is the social meanings attributed to these processes and the experiences determined and directed through these meanings. While discussing how women's understanding and experience of these processes are controlled and suppressed by the patriarchal ideology and the capitalist system; experience, oppression and struggle dimension were resolved with the relation of patriarchy.