Bazı Lamiaceae familyası bitkilerinin osteoartrite karşı etkilerinin matriks metalloproteinaz-3 (MMP-3) inhibitör etki tayini ile tespiti
Determination of the effects of some Lamiaceae plants against osteoarthritis by determination of matrix metalloproteinase-3 (MMP-3) inhibitory effect
Yazar: LİNA TAHRAVİ
Danışman: PROF. DR. LÜTFİYE ÖMÜR DEMİREZER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Enzimler = Enzymes ; Lamiaceae = Lamiaceae ; Matriks metalloproteinaz 3 = Matrix metalloproteinase 3 ; Osteoartrit = Osteoarthritis ; İnhibitör = Inhibitor

Özet:
Lamiaceae (Ballıbabagiller) familyası, dünyanın birçok bölgesinde yaygın olarak bulunan geniş bir familyadır. Taşıdıkları uçucu yağlar ve çeşitli fenolik bileşikler sayesinde ilaç ve kozmetik endüstrisinde, gıda ve baharatçılıkta, özellikle de parfümeride önemli bir yere sahiptirler. Osteoartrit, hayat kalitesini düşüren, yaygın bir eklem rahatsızlığıdır. Osteoartrit oluşumu ile birlikte matriks metalloproteinaz-3 (MMP-3) enziminin seviyesi artmaktadır. Tedavide sıklıkla MMP-3 enzim inhibitörleri kullanılmaktadır. Bu çalışmada Lamiaceae familyasına ait Ajuga chamaepitys (L.) Schreber, Lamium purpureum L., Phlomis pungens Willd., Salvia cryptantha Montbret & Aucher Ex Bentham, Scutellaria orientalis L., Sideritis montana L., Stachys annua (L.) L., Teucrium chamaedrys L. ve Thymus longicaulis C. Presl. bitkileri ile okaliptüs, kekik, Niaouli, limon, servi, akgünlük, zencefil, mercanköşk, ardıç ve Romen papatyası uçucu yağlarının MMP-3 enzimini hangi oranda inhibe ettiği ilk kez tayin edilmiştir. Sonuçlar osteoartritte yaygın olarak kullanılan Abelmoschus esculentus L. (bamya) tohumu ve glukozamin içeren ürünlerle (Osteobi-flex® ve Glukorax®) karşılaştırılmıştır. Bamya tohumu ve glukozamin içeren ürünlerin MMP-3 inhibitör etkileri bu çalışma ile ilk kez tespit edilmiştir. Tüm sonuçlar, test edilen materyallerin glukozamin içeren ürünler (Osteobi-flex® ve Glukorax®) kadar güçlü MMP-3 enzim inhibitör etkiye sahip olduklarını göstermiştir. Sonuç olarak; çalışmaya konu olan Lamiaceae familyası bitkilerinden elde edilen ekstrelerin ve test edilen uçucu yağların osteoartritte önemli bir potansiyele sahip oldukları bulunmuştur.

Abstract:
Lamiaceae is a large family that is widely found in many regions of the world with different genera and species. They have an important place in the pharmaceutical, cosmetic, food and spices industries, especially perfumery, owing to their essential oils and various phenolic compounds. Osteoarthritis is a common joint disorder that reduces the quality of life. The level of the matrix metalloproteinase-3 (MMP-3) enzyme increases with the progress of osteoarthritis. MMP-3 enzyme inhibitors are often used in therapy. In this study, the inhibition percentage of MMP-3 enzyme on Ajuga chamaepitys (L.) Schreber, Lamium purpureum L., Phlomis pungens Willd., Salvia cryptantha Montbret & Aucher Ex Bentham, Scutellaria orientalis L., Sideritis montana L., Stachys annua (L.) L., Teucrium chamaedrys L., Thymus longicaulis C. plants belonging to Lamiaceae family and eucalyptus, thyme, Niaouli, lemon, cypress, frankincense, ginger, marjoram, juniper and Roman chamomile essential oils were determined for the first time. The results were compared with the seeds of Abelmoschus esculentus L. (okra) and the products containing glucosamine (Osteobi-flex® and Glukorax®) used in osteoarthritis. MMP-3 inhibitory effects of okra seed and products containing glucosamine were determined for the first time in this study. All results have shown that the tested materials have an inhibitory effect on the MMP-3 enzyme as strong as glucosamine containing products (Osteobi-flex® ve Glukorax®). As a result, Lamiaceae plants and tested essential oils were found to have a significant potential in osteoarthritis.