Havadaki SO2 ve PM konsantrasyonunun istatistiksel yöntemler ile modellenmesi:zonguldak şehir örneği
Modelling of SO2 and PM concentration in atmosphere by statistical methods:zonguldak city case
Yazar: ÖZLEM AYDIN
Danışman: DOÇ.DR. YILMAZ YILDIRIM
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
ÖZETYüksek Lisans TeziHAVADAK SO2 VE PM KONSANTRASYONUNUN STAT ST KSELYÖNTEMLER LE MODELLENMES : ZONGULDAK ŞEH R ÖRNEĞÖzlem AYDINZonguldak Karaelmas ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüÇevre Mühendisliği Anabilim DalıTez Danışmanı : Doç.Dr. Yılmaz YILDIRIMHaziran 2006, 78 sayfaBu çalışmada, Zonguldak l Merkezinde 1998-2002 yılları arasında 4 kış dönemi (Ekim,Kasım, Aralık, Ocak, Şubat ve Mart) meteoroloji ve hava kalitesi verileri kullanılarak, SO2ve PM konsantrasyonu için istatistiksel model geliştirme ve uygulama çalışmalarıyapılmıştır. Toplam 3 değişik model kullanılarak 1998-1999 ve 1999-2000 yıllarına aitSO2, PM ve meteorolojik parametreler yardımıyla 6 tahmin denklemi üretilmiştir. Budenklemler ayrı ayrı kullanılarak 2000-2001 ve 2001-2002 kış sezonları için SO2 ve PMtahminleri yapılmıştır. Bu yıllar için ölçülen hava kirliliği verileri ile tahmin edilen verilerarasındaki tutarlılıklar incelenmiştir. Kullanılan modellerin tahmin performansları RMSE,IA ve korelasyon katsayısı (R2) yardımıyla belirlenmiştir. statistiksi değerlendirmeleregöre SO2 ve PM tahmin değerlerinin 2000-2001 kış sezonunda düşük performansa (RMSE:34, IA: 0.71, R2: 0.43), 2001-2002 kış sezonunda ise 2000-2001 sezonuna göre dahayüksek bir performansa (RMSE: 23, IA: 0.84, R2: 0.65) sahip olduğu gözlenmiştir.iiiÖZET (devam ediyor)Anahtar Sözcükler: Hava Kirliliği Tahmini, statistiksel Modelleme, SO2, PM,Meteorolojik Parametreler, ZonguldakBilim Kodu : 615.02.02iv

Abstract:
ABSTRACTMSc. ThesisMODELLING OF SO2 AND PM CONCENTRATION IN ATMOSPHERE BYSTATISTICAL METHODS : ZONGULDAK CITY CASEÖzlem AYDINZonguldak Karaelmas UniversityGraduate School of Natural and Applied SciencesDepartment of Environment EngineeringThesis Advisor: Assoc. Prof. Dr. Yılmaz YILDIRIMJune 2006, 78 pagesIn this study, in order to forcast SO2 and PM concentration, statistical model developmentand application studies have been carried out using meteorological and air qualityparameters of 4 winter periods (October, November, December, January, February andMarch) between 1998-2002 years in Zonguldak City Center. 6 prediction equations havebeen produced using SO2, PM and meteorological parameters of 1998-1999 and 1999-2000years for 3 different models. For the winter period of 2000-2001 and 2001-2002 years, SO2and PM predictions have been performed using these equations separately. It is examinedthat the measured and predicted air pollution values were consistent for these years. Theprediction performances of the models used are determined by utulizing RMSE, IA andcoefficient of correlations (R2). According to statistical evaluations it is observed that SO2and PM prediction values have a low performance (RMSE: 34, IA: 0.71, R2: 0.43) in 2000-2001 winter period but the predictions have a high performance (RMSE: 23, IA: 0.84, R2:0.65) in 2001-2002 winter period.vABSTRACT (continued)Key Words : Air Pollution Forecasting, Statistical Models, SO2, PM, MeteorologicalParameters, ZonguldakScience Code : 615.02.02vi