Periferik arter cerrahisi sonrası bölgeye uygulanan termal battaniyenin dolaşım, ağrı ve mobilizasyon üzerine etkisi
The effect of the termal blanket applied to the area on circulation, pain and mobilization after peripheral artery surgery
Yazar: BİRGÜL KAYAYURT
Danışman: PROF. DR. SONAY GÖKTAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu çalışma periferik arter cerrahisi sonrası bölgeye uygulanan termal battaniyenin dolaşım, ağrı ve mobilizasyon üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla randomize kontrollü bir çalışma olarak gerçekleştirildi.
Gereç ve Yöntem: Araştırma, Nisan 2022–Mart 2024 tarihleri arasında İstanbul ilindeki bir eğitim ve araştırma hastanesinin kalp ve damar cerrahi kliniğinde endovasküler periferik arter cerrahisi yapılan ve araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan 48 hasta ile gerçekleştirildi. Müdahale grubundaki hastalara (n=24), aktif ısıtmanın 30. dk'sında işlem yapılan ekstremiteye 24 saat boyunca termal battaniye uygulandı. Kontrol grubuna (n=24) ise kliniğin rutin uygulaması dışında bir müdahale yapılmadı. Araştımanın verileri Hasta Tanılama Formu, Nörovasküler İzlem Formu, Görsel Kıyaslama Ölçeği, Hasta Hareketlilik ve Gözlemci Hareketlilik Ölçeği ile toplandı.
Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalamasının 64,335±11,740 yıl, beden kitle indeksinin 25,578±3,585 kg/m2, hastanede kalış süresinin 2,065±2,284 gün, %83,35'inin erkek, %56,2'sinin ilkokul mezunu, %58,3'ünün orta gelirli olduğu, hastaların %93,75'inin kronik hastalığının olduğu belirlendi. Müdahale grubunun dolaşım fonksiyonları ve mobilizasyon durumlarındaki iyileşmenin kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek olduğu saptandı (p<0,05). Müdahale grubunun 48.saat hasta hareketlilik ve gözlemci hareketlilik toplam puanının (x̄=11,563, x̄=5,420) kontrol grubuna (x̄=15,688, x̄=6,920) göre anlamlı derecede düşük olduğu görüldü (p<0,05). Müdahale ve kontrol grupları arasında ağrı düzeyleri açısından anlamlı bir farklılık görülmedi (p>0,05). Grup içerisinde yapılan tekrarlı ölçümlerde birinci, ikinci ve üçüncü 8. saat ağrı puanlarının her iki grupta da kademeli olarak düştüğü görüldü (p<0,05). Müdahale grubunun ikinci 8. saat ve üçüncü 8. saat ağrı puan (x̄=1,920, x̄=1,080) ortalamalarının kontrol grubundan (x̄=2,080, x̄=1,580) daha düşük olduğu belirlendi.
Sonuç: Termal battaniye uygulamasının hastanın dolaşım fonksiyonlarını iyileştirdiği ve mobilizasyonunu arttırdığı görülürken, ağrı üzerinde etkili olmadığı görüldü.

Abstract:
Aim: This study was conducted as a randomized controlled trial to evaluate the effect of thermal blanket applied to the area on circulation, pain and mobilization after peripheral arterial surgery.
Materials and Methods: The study was conducted with 48 patients who underwent endovascular peripheral arterial surgery and met the inclusion criteria for the study in the cardiovascular surgery clinic of a training and research hospital in Istanbul between April 2022 and March 2024. In the intervention group (n=24), a thermal blanket was applied to the treated extremity at the 30th minute of active heating for 24 hours. In the control group (n=24), no intervention was performed other than the routine practice of the clinic. Data were collected with Patient Identification Form, Neurovascular Monitoring Form, Visual Analog Scale, Patient Mobility and Observer Mobility Scale.
Results: The mean age of the patients was 64.335±11.740 years, body mass index was 25.578±3.585 kg/m2, length of hospital stay was 2.065±2.284 days, 83.35% were male, 56.2% were primary school graduates, 58.3% had middle income. It was found that 93,75% of the patients had chronic diseases. The improvement in circulatory functions and mobilization status of the intervention group was significantly higher than the control group (p<0.05). The 48th hour patient mobility and observer mobility total score (x̄=11,563, x̄=5,420) of the intervention group was significantly lower than the control group (x̄=15,688, x̄=6,920) (p<0,05). There was no significant difference between the intervention and control groups in terms of pain levels (p>0.05). Repeated measurements within the group showed that the first, second and third 8th hour pain scores decreased gradually in both groups (p<0.05). The intervention group had lower mean pain scores (x̄=1.920, x̄=1.080) at the second and third 8th hour than the control group (x̄=2.080, x̄=1.580).
Conclusion: It has been observed that thermal blanket application improved the patient's circulatory functions and increased mobilization, but had no effect on pain.