Animasyon sinemasında dinî ve ahlakî değerlerin sunumu: Hayao Miyazaki örneği
Presentation of religious and moral values in animation cinema: The Hayao Miyazaki example
Yazar: SÜMEYRA TURANALP
Danışman: PROF. DR. MUHİDDİN OKUMUŞLAR
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Ahlaki değerler = Moral values ; Canlandırma = Animation ; Değerler = Values ; Değerler eğitimi = Values education ; Din felsefesi = Religious philosophy ; Dini değerler = Religious values ; Japon kültürü = Japanese culture ; Japon sineması = Japanese cinema ; Miyazaki, Hayao = Miyazaki, Hayao ; Sinema = Cinema

Özet:
Bu çalışmada animasyon sinemasının ustalarından olan Japon yönetmen Hayao Miyazaki'nin eserlerinden yola çıkarak dinî ve ahlakî değerlerin sunum biçimlerini incelemek amaçlanmıştır. "Animasyon sinemasının olanaklarından dinî ve ahlakî değerlerin sunumunda nasıl yararlanılabilir?" sorusundan yola çıkarak aynı zamanda informal bir eğitim aracı olan animasyonların çocuklarda ve gençlerde toplumsal belleği uyandırmak için kullanılıp kullanılamayacağı ve bunun sanatsal imkânlarını tartışmaya açmak da çalışmanın amaçları arasındadır.
Araştırmanın birinci bölümü dinî ve ahlakî değer kavramının ve Hayao Miyazaki'nin hayatının, filmografisinin ve eserlerinin zeminini oluşturan Japon dinlerinin tanıtımını içermektedir. İkinci bölümdeyse yönetmenin filmleri arasından seçilen "Komşum Totoro", "Ruhların Kaçışı", "Prenses Mononoke", "Rüzgârlı Vadi", "Ponyo" ve "Gökteki Kale" animeleri göstergebilimsel analize ve içerik analizine tabi tutulmuştur.
Araştırmanın sonucunda Hayao Miyazaki'nin çalışmalarını yaparken pedagojik bir yaklaşımı göz ardı etmeden ülkesinin çocukları ve gençleri için Japon dinî ve ahlakî değerlerini anlattığı ve kimi çalışmalarında doğrudan bunu hedeflediği görülmüştür. Söz konusu animelerde Japon dinlerinden Şintoizm ve Budizme, Yin Yang felsefesine ve bu dinlere ait çeşitli ritüellere ve mekânlara yer verildiği görülmüştür. Ahlakî değerler Japon kültürünün süzgecinden geçirilerek sunulurken bu değerler arasından ekosentrik çevre ahlakının ön planı çıkarıldığı görülmüştür.

Abstract:
In this study, it is aimed to examine the presentation of religious and moral values based on the works of Japanese director Hayao Miyazaki, who is one of the masters of animation cinema. Starting from the question of "How can the opportunities of animation cinema be used in the presentation of religious and moral values?" the aim of this study is whether animations, which is an informal educational tool, can be used to awaken social memory in children and young people, and to open up its artistic possibilities for discussion.
The first part of the research includes the introduction of the concept of religious and moral values and Japanese religions that form the basis of Hayao Miyazaki's life, filmography and works. In the second part, selected films of the director, namely "My Neighbor Totoro", "Spirited Away", "Princess Mononoke", "Nausica of the Valley of the Wind", "Ponyo" and "Castle in the Sky" were subjected to semiotic analysis and content analysis.
As a result of the study, it was concluded that Hayao Miyazaki, without neglecting a pedagogical approach in his works, narrated Japanese religious and moral values for children and young people of his country and he aimed directly to do so in some of his works. It was seen that the animes mentioned, featured Shintoism and Buddhism, Yin Yang philosophy and various rituals and places of these religions. While moral values are presented through the filtering of Japanese culture, it is seen that ecocentric environmental morality is the forefront among these values.