Mekan simülasyonu araçlarının öğrenci-eğitimci iletişimi üzerindeki etkisi: Mekan algısı perspektifinden bir değerlendirme
The influence of spatial representation tools on student-instructor communication: A case study on environmental perception
Yazar: MURAT ÇEVİKAYAK
Danışman: PROF. DR. EBRU ÇUBUKÇU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı / Kentsel Tasarım Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Mekansal algı = Spatial perception ; Sanal mekan = Virtual space ; Tasarım eğitimi = Design education

Özet:
Mekan tasarımı eğitimi fiziksel araç kullanımına temellenirken, tasarım pratiğinde dijital araçlar yoğun ve yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bilgisayar yazılımları ve araçların tasarım eğitiminde kullanılabilirliği ve geleneksel yöntemlerin yerini alma olasılığı da halen sorgulanmaktadır. Araştırma, öğrenci ve eğitimci bireylerin mekan tasarlarken ve sunarken fiziksel ve dijital teknikleri nasıl kullandığı, öğrencilerin tasarım düşüncelerini hangi araçlar ile akranlarına ya da deneyimli tasarım eğitmenlerine daha doğru aktardığının incelenmesini konu edinmektedir. Araştırmanın ilk aşamasında 60 öğrenci hem üç boyutlu fiziksel ve dijital ifade araçlarını hem de kesit çizimi ve tasvir gibi ek ifade tekniklerini kullanarak toplam 120 sokak tasarımı hazırlamıştır. Daha sonra bu tasarımlar sırasıyla (1) tasarımı yapan öğrenciden farklı 60 öğrenci, (2) bu araçların kullanımı konusunda deneyimli dört profesyonel ve (3) altı eğitimci tarafından değerlendirilmiştir. Değerlendirme aşamalarında dijital model, fiziksel maket, HMD ve üç boyutlu yazıcı çıktısı kullanılmıştır. Böylelikle, bir öğrencinin gerçekleştirdiği bir tasarımı nasıl ifade ettiği gözlemlenebilmiş ve akranlarının, profesyonellerin ya da eğitimcilerin aynı tasarım ürününü nasıl algıladığı araştırılmıştır. Sonuçlar, iki aracın tasarımın farklı aşamalarında kullanımının desteklenmesini gerektiğini ve tasarım düşüncesi ifadesinin iki araç açısından farklılaşmadığını göstermiştir. Bu çalışma, geleneksel ve teknolojik tasarım araçlarının, tasarımcı bireyin mekan algısına, başarılı tasarım üretebilmesine ve tasarım düşüncesi ifadesine etkisinin araştırılması için önerdiği yeni yöntemle bundan sonraki çalışmalara ilham kaynağı olabileceği gibi mekan tasarımı eğitimcileri için de ampirik bulguya dayalı sonuçlar sunarak eğitim araçlarının etkin kullanımını yönlendirebilecektir.

Abstract:
Physical media has widely been used in design education, however digital design tools began to be used extensively in practice over the past decade. In this context, the efficiency of physical and digital tools in spatial design education process needs to be assessed to highlight which tools are more beneficiary for students to express their design ideas. This study aims to focus on the extent to which physical and digital tools could transfer the design idea of students to evaluators. The main objective of this research project is to investigate the contribution of traditional and digital tools in design education. In first part of the study, 60 students designed 120 streets via physical and digital media. They also produced section drawings, spatial descriptions to express their design idea. In second part, design education instructors and modeling experts evaluated students' design works. They used various media; including physical and digital interfaces such as texts, head mounted displays, 2D screen and 3D digital prints and 3D models. Given that, the students', educators and modeling experts' definitions of the same design concept could be compared. The results showed that, both physical and digital tools are valuable in different stages of design process and designer's design ideas (concepts of design) was transferred equally well to others (peers or experts in design and education) via physical or digital interfaces. This study pave the way in understanding and improving how physical and digital tools can be used to augment spatial perception and expression in design education. The methodology used in this study would inspire future research projects and findings have applied value for design educators.