Bruksizm hastalarında masseter, temporal ve lateral pterygoid kas botoksunun ve ısırma plağı kullanımının temporomandibular eklem üzerinde oluşturduğu gerilimlerin üç boyutlu sonlu elemanlar analizi ile değerlendirilmesi
Evaluation of masseter, temporal and lateral pterygoid muscle botox and stress on the temporomandibular joint with bite plate use in patients with bruxism by three-dimensional finite element analysis
Yazar: ELİF HAŞİMOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE BALABAN
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Bu çalışmamızın amacı bruksizm hastalarında masseter, temporal, lateral
pterygoid kaslara botoks uygulaması ve ısırma plağı kullanımının temporomandibular
eklemde oluşacak stres değişimlerinin karşılaştırmalı olarak 3 boyutlu sonlu elemanlar
analizi ile incelenmesidir.
Materyal ve Metod: Bruksizmli erişkin bir hastaya ait tomografi verileri
kullanılarak 3 boyutlu çene modeli oluşturuldu. Tomografi verisinden kemik .stl modelin
elde edilmesi 3DSlicer yazılımında yapılmıştır. Tersine mühendislik ve üç boyutlu CAD
faaliyetleri ANSYS Spaceclaim yazılımı, katı modellerin analiz ortamına uygun hale
getirilmesi ve optimize ağ örgüsünün oluşturulması faaliyetleri ANSYS Workbench
yazılımı ile gerçekleştirilmiştir; oluşturulan sonlu elemanlar modellerinin çözümü için
LS-DYNA çözücüsü kullanılmıştır. Temporomandibular eklemin normal kondil-diskfossa ilişkisi içerisinde, diskin tek taraflı ve çift taraflı anteriora deplase olduğu üç ana
model üzerinde botoks uygulaması ve ısırma plağı kullanımının yedi farklı yükleme
senaryosu oluşturuldu. Oluşturulan üç ana modelde de dişlerin sıkılması sırasında
çiğneme kasları, TME'nin artiküler fossası, mandibular kondili ve eklem diskinde oluşan
von Mises stres dağılımları incelendi.
Bulgular: Deplasman olmayan modellerde stresler en çok kondil ve diskin orta
bölgesinde, glenoid fossanın posteromedialinde toplanırken, diskin anterior deplasmanlı
olduğu durumlarda streslerin arttığı, kondil, disk ve glenoid fossadaki streslerin posterior
alanda yoğunlaştığı görüldü. Botoks uygulaması ve ısırma plağı kullanımıyla kondil disk
ve glenoid fossada izlenen streslerde azalma izlendi. Modellerde ısırma plağı
kullanımıyla masseter-temporal botoksun beraber uygulamasının, masseter-temporallateral pterygoid kaslara botoks uygulamasına göre kondil-disk-fossa üzerindeki stresleri
azaltmada çok daha etkili olmuştur.
Sonuç: Lateral pterygoid kasa botoks uygulamasının anatomik zorluğu,
kılavuzsuz kas içi enjeksiyonun zorluğu nedeniyle kör enjeksiyon yapılmasının
komplikasyonları nedeniyle bruksizm için deplasman olan ve olmayan durumlarda
öncelikli tedavi seçeneği eklem içi stresleri azaltmada daha iyi sonuçlar veren masseter
ve temporal kaslara botoks enjeksiyonuyla birlikte ısırma plağı kullanımı olabilir.
Anahtar Kelimeler: Bruksizm, Botoks, Isırma Plağı, Sonlu Elemanlar Analizi

Abstract:
Aim: The aim of this study is to compare the stress changes that will occur in the
temporomandibular joint of the use of botox to the masseter, temporal, and lateral
pterygoid muscles in patients with bruxism, using 3D finite element analysis.
Materials and Methods: A 3-dimensional jaw model was created using
tomography data from an adult patient with bruxism. Bone .stl model was obtained from
tomography data in 3DSlicer software. Reverse engineering and three-dimensional CAD
activities were carried out with ANSYS Spaceclaim software, adapting solid models to
the analysis environment and creating optimized mesh activities were carried out with
ANSYS Workbench software; LS-DYNA solver was used to solve the finite element
models created. Seven different loading scenarios of botox application and bite plate use
were created on three main models in which the temporomandibular joint was displaced
unilaterally and bilaterally anteriorly, within the normal condyle-disc-fossa relationship.
Von Mises stress distributions in the masticatory muscles, articular fossa of the TMJ,
mandibular condyle and joint disc during clenching of the teeth were examined in all three
main models.
Results: In the non-displacement models, the stresses were mostly concentrated
in the middle region of the condyle and disc, in the posteromedial of the glenoid fossa. A
reduction in the stress observed in the condylar disc and glenoid fossa was observed with
the use of Botox and bite plate. The combined application of masseter-temporal botox
with the use of bite plate in the models was much more effective in reducing the stresses
on the condyle-disc-fossa than the application of botox to the masseter-temporal-lateral
pterygoid muscles.
Conclusion: Due to the anatomical difficulty of botox application to the lateral
pterygoid muscle, the complications of blind injection due to the difficulty of unguided
intramuscular injection, the primary treatment option for bruxism with and without
displacement may be the use of a bite plate with botox injection into the masseter and
temporal muscles, which gives better results in reducing intra-articular stress.
Keywords: Bruxism, Botox, Bite Plate, Finite Element Analysis