0-19 yaş kız çocuğu bulunan bireylerin çocuklarını HPV aşısı ile aşılama tutumları
Attitudes of individuals with female children aged 0-19 towardsvaccinating their children with the HPV vaccine
Yazar: GÜLSÜM YAVUZ BAYRAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN HÜSEYİN AVCI
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Çalışmamızda birinci basamak aile sağlığı merkezine başvuran 0-19 yaş kız
çocuğu sahibi ebeveynlerin çocuklarını HPV aşısı ile aşılama tutum ve inançlarını
araştırmak, böylelikle aşılamaya engel düşüncelerini belirlemek ve engeller
hakkında ebeveynleri bilgilendirmek, aynı zamanda ebeveynlerin HPV
farkındalığını arttırmak amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı kesitsel nitelikte olan bu araştırmanın verileri, Aile
Sağlığı Merkezine başvuran 0-19 yaş kız çocuğu bulunan ebeveynlere yüz yüze
anket formu uygulanarak toplanmıştır. Anket formu sosyodemografik bilgiler ve
Karolina HPV Aşılama Tutumları ve İnançları Ölçeğine ait sorular içeren iki
bölümden oluşmaktadır. Veriler IBM SPSS Statistics 25 © Copyright SPSS Inc.
1989, 2017 yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Çalışmada istatistiksel
anlamlılık düzeyi 0,05 olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmada 401 ebeveyne ulaşılmış olup katılımcıların %92,5' i kadındır.
Kendisine HPV aşısı yaptıran katılımcıların oranı %4,7 iken, çocuğuna HPV aşısı
yaptıran katılımcıların oranı %3'tür. Ebeveynin kendisine ve/veya çocuklarına
HPV aşısı yaptırma davranışı medeni durum, eğitim durumu, meslek ve gelir
durumu ile istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Katılımcıların Karolina HPV
Aşılama Tutumları ve İnançları Ölçeği toplam puanı 31,56±4,27 bulundu. Eğitim
durumu, sağlık çalışanı olma durumu, aylık gelir düzeyi, rutin aşı takvimi dışı
aşıları yaptırma durumu, kendisine ve çocuğuna HPV aşısı yaptırma durumu ile
KHATİ Ölçeği toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu.
Sonuç ve Öneriler: HPV enfeksiyonu dünya çapında, özellikle de rahim ağzı
kanserinin primer nedeni olduğu için kadınlar arasında önemli bir orana ulaşmıştır.
HPV'yi önlemek için en etkili primer korunma yöntemi aşıdır. Çalışmamız
sonucunda oldukça düşük bulunan HPV aşısı ile bağışıklama oranlarının; doğru ve
etkin bilgilendirme, uygun aşılama programları, finansal açıdan destek, farkındalık
arttırıcı çalışmalar ile daha yüksek oranlara ulaşacağı düşünülmektedir. Böylelikle
önemli bir halk sağlığı sorunu haline gelen ve onkojenik potansiyeli olan HPV
89
enfeksiyonuna ve sebep olduğu tüm hastalıklara karşı ucuz ve etkili bir korunma
sağlanabilir.
Anahtar kelimeler: HPV aşısı, kız çocuk, ebeveyn, birinci basamak, Karolina
HPV Aşılama Tutumları ve İnançları (KHATİ) Ölçeği

Abstract:
Objective: The aim of this study was to investigate the attitudes and beliefs of
parents with female children aged 0-19 towards vaccinating their children with the
HPV vaccine at a primary care family health center, thereby identifying barriers to
vaccination and informing parents about these barriers, as well as increasing
parents' awareness of HPV.
Materials and Methods: This descriptive cross-sectional study collected data from
parents of female children aged 0-19 who attended a Family Health Center, using a
face-to-face survey. The survey consisted of two parts: sociodemographic
information and questions from the Karolina HPV Vaccination Attitudes and
Beliefs Scale. Data were analyzed using IBM SPSS Statistics 25 © Copyright SPSS
Inc. 1989, 2017. The level of statistical significance was set at 0.05.
Results: The study reached 401 parents, of whom 92.5% were women. The rate of
participants who had the HPV vaccine themselves was 4.7%, while the rate of those
who had their child vaccinated against HPV was 3%. The behavior of getting
vaccinated against HPV for oneself and/or one's children was found to be
statistically significant with marital status, education level, occupation, and income
level. The total score of the Karolina HPV Vaccination Attitudes and Beliefs Scale
among participants was found to be 31.56±4.27. A statistically significant
relationship was found between education level, being a healthcare worker,
monthly income level, having vaccinations outside the routine vaccination
schedule, getting vaccinated against HPV for oneself and one's child, and total
scores on the Scale.
Conclusions and Recommendations: HPV infection has reached a significant
prevalence worldwide, especially as the primary cause of cervical cancer among
women. The most effective primary prevention method for preventing HPV is
vaccination. Our study suggests that the relatively low rates of HPV vaccination
can be increased through correct and effective information, suitable vaccination
91
programs, financial support, and awareness-raising activities. Thus, cheap and
effective protection against the significant public health issue of oncogenic HPV
infection and all diseases caused by it can be achieved.
Keywords: HPV vaccine, female child, parent, primary care, Karolina HPV
Vaccination Attitudes and Beliefs (KHATİ) Scale