Isparta alkali volkanitlerinin radyometrik ve manyetik yöntemlerle incelenmesi
Investigation of alkaline volcanics at Isparta with radiometric and magnetic methods
Yazar: NURTEN AYTEN UYANIK
Danışman: PROF. DR. İSKENDER AKKURT
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Nükleer Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering ; Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering ; Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Alkalen = Alkaline ; Gama ışınlı spektrometri = Gamma ray spectrometer ; Manyetik anomaliler = Magnetic anomalies ; Manyetik duygunluk = Magnetic susceptibility ; Potasyum = Potassium ; Toryum = Thorium ; Uranyum = Uranium ; Volkanitler = Volcanism ; Yoğunluk = Density

Özet:
Bu çalışmada Isparta yöresindeki Gönen, Çünür, Gölcük ve Direkli volkanitleri jeofiziksel (radyometrik ve manyetik) metotlarla incelenmiştir. Bu çalışmanın birincil yöntemini radyometrik yöntem oluşturmaktadır. Gamma-ışın spektrometresi kullanılarak volkanitlerin radyoaktif element (K, eU ve eTh) içerikleri yerinde ölçümlerle belirlenmiştir. Manyetik çalışmada volkanitlerin toplam manyetik alan bileşeni ve süseptibilitesi ölçülmüştür. Aynı zamanda çalışma alanından alınan örneklerin laboratuar analizleri yapılmıştır. Alkali volkanitlerin radyometrik ve manyetik parametrelerindeki değişimler iki boyutlu haritalar şeklinde sunulmuştur. Radyometrik saha bulguları, laboratuar analizlerinden elde edilen sonuçlarla oldukça iyi uyum göstermiştir.Radyometrik ölçümlerde gözlenen en belirgin özellik, Isparta yöresi volkanitlerinin K, U ve Th konsantrasyonlarının yüksekliğidir. K konsantrasyonundaki yükseklik ise daha dikkat çekicidir. Bu durum, yöredeki volkanitlerin ultrapotasik özellikte olduğunu vurgulaması açısından önemlidir. Ayrıca Gönen ve Çünür volkanitlerinin manteyik anomalilerinde gözlenen manyetik kutup terslenmesi, bu volkanitlerin manyetik terslenmelerin olduğu bir dönemde meydana geldiğini düşündürmektedir.

Abstract:
In this study Gönen, Çünür, Gölcük and Direkli volcanics in the Isparta region were investigated with geophysical methods (radiometric and magnetic). Primary method of this study is the radiometric method. The volcanics of radioactive elements (K, eU and eTh) contents were determined by using gamma-ray spectrometry mesurements in-situ. In magnetic study, total magnetic field component and susceptibility of the volcanics were measured. At the same time, samples were taken from the study area to analyze in laboratory. In the alkaline volcanics of radiometric and magnetic parameter changes are presented in the form two-dimensional maps. Results of radiometric field is quite compatible with the results of laboratory analysis.The most of significant feature observed in the radiometric measurements, K, eU and eTh concentrations are high in Isparta volcanics. K concentration of high values is most remarkable. This is important to emphasize that the properties in the region ultra-potassic volcanics. In addition, the observed magnetic polarity inversion in Gönen and Çünür volcanics of magnetic anomalies, suggesting that these volcanics occur at a time the magnetic pole polarity.