Enfeksiyoz mononükleoz nedeniyle hastaneye yatırılan hastaların retrospektif incelenmesi ve maliyet analizi
Retrospective analysis and cost burden of children hospitalized with enfectious mononucleosis
Yazar: ECE DEMİRCİ BODUR
Danışman: DOÇ. DR. NEVİN HATİPOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Epstein-barr virüs enfeksiyonları = Epstein-barr virus infections ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Maliyet = Cost ; Pediatri = Pediatrics ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Yatan hastalar = Inpatients ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuk sağlığı = Child health ; Çocuklar = Children ; İnfeksiyöz mononükleoz = Infectious mononucleosis

Özet:
Amaç: Hastaneye yatarak tedavi gerektiren enfeksiyoz mononükleoz (EMN) tanılı çocuk hastaların demografik, klinik, laboratuvar özelliklerinin incelenmesi ve maliyetlerinin belirlenmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Sağlık Bilimleri Üniversitesi İstanbul Bakırköy Dr Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Kliniği'nde Ocak 2012- Kasım 2016 tarihleri arasında EMN tanısıyla yatarak tedavi gerektiren 0-17 yaş arası hastalar çalışmamıza dahil edildi. Dosyaları başvuru şikayetleri, klinik ve laboratuvar bulguları, maliyetleri açısından retrospektif olarak incelendi. 
Bulgular: Klinik bulguları EMN düşündüren, tanısı serolojik olarak kesinleşmiş 57 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların % 50,9'u kız ve yaş ortalaması 74,042,1 ay idi. Hastaların %19'unun çocuk acil  gözlem servisinde, %77'sinin genel çocuk servisinde,  %4'ünün çocuk yoğun bakım ünitesinde yattığı belirlendi. En çok yaz, en az  kış aylarında yatış gerektiği fakat başvuru mevsimi ile yaş grupları arasında anlamlı ilişki olmadığı saptandı (p=0,639). En sık semptomlar ateş (% 70), boğaz ağrısı (% 70), boyunda beze (% 61) , halsizlik (% 61) iken; en sık bulgular lenfadenopati (% 75,4), tonsillofarenjit (%70,2), ateş (% 68,4)  idi. Hastaların %38,6'sında anemi saptandı. Dört  yaşından küçük hastalarda anemi görülme sıklığı 4 yaşından büyük hastalara göre anlamlı olarak yüksekti (p=0,028). Sedimentasyon yüksekliği 4 yaş altında daha sık idi (p=0,012). CRP değeri için yaş grupları arasında anlamlı farklılık saptanmadı (p=0,063). Yatış süresi ile maliyet arasında kuvvetli ve pozitif yönde korelasyon vardı (r=0,893 ve p<0,001). En fazla maliyet yoğun bakımda (40316,97669,2 ₺), en az maliyet acil servis gözlem odasında  (57,928,0 ₺) idi. Çocuk servisinde yatış maliyeti ortalama 1338,51921,0 ₺ idi. Yaş ve cinsiyet maliyeti etkilemiyordu. Yaş ile maliyet arasında negatif yönde zayıf bir korelasyon  vardı, yaş küçüldükçe maliyet artmaktaydı (r=-0,242 ve p=0,070). 
Sonuç: Çocuklarda klinik ve laboratuvar bulgular açısından önemli farkların olmadığı 
belirlendi. Çoğu zaman kendini sınırlayan bir hastalık olsa da, yatış gerekebileceği ve yüksek maliyete sebep olabileceği görüldü.

Anahtar kelimeler: Enfeksiyoz mononükleoz, Epstein-Barr virüs, maliyet, pediatri, yatış

Abstract:
Aim: To evaluate demographic features, clinical and laboratory findings and cost burden of children hospitalized with Infectious Mononucleosis (IM).
Materials and Methods: Children hospitalized in Bakırköy Dr Sadi Konuk Education and Research Hospital between January 2012 – November 2016 due to IM were reviewed. Ages varied between 0-17, files were analyzed retrospectively.
Results: 57 patients with clinical findings and confirmed serology for IM were included.  Patients were hospitalized at emergency observation room (19%), at pediatric clinic (77%), at intensive care unit (4%). Mean age was 74,042,1 months. 50.9% of the patients were female. Hospitalization rate was the highest during winter, lowest in summer. No statistical relation between referral season and age was detected (p=0,639). The most common referral complaints were fever (70%), sore throat (70%), swelling of cervical lymph nodes (61%), fatigue (61%). The most common findings were lymphadenopathy (75,4%), tonsillopharyngytis (70,2%), fever (68,4%). Anemia was detected in 38,6% of patients. Children under 4 years were more likely to have anemia (p=0,028). Sedimentation rates were higher in patients under 4 years (p=0,012) whereas there was no significant difference between age groups for CRP values (p=0,063).  Strong and positive correlation between the duration of hospital stay and cost was found (r=0,893 and p<0,001). The highest cost was in ICU (40316,97669,2 ₺), the lowest cost was in emergency observation room (57,928,0 ₺). The mean cost for hospitalization in pediatric clinic was 1338,51921,0 ₺. Age and gender didn't effect the cost. There was a negative and weak correlation between age and cost. Younger children were more likely to have higher costs (r=-0,242 and p =0,070).
Conclusions: Clinical and laboratory findings were similar in children. Mostly IM manifests as a mild and non-spesific illness whereas hospitalization can be necessary and lead to a high cost.

Key words: Cost, Epstein-Barr virus, Infectious mononucleosis, hospitalization, pediatric