Evde sağlık hizmeti alan üriner kateterizasyonlu hastalarda üriner sistem enfeksiyonu prevelansı ve etkileyen faktörler
Prevalence of urinary system infection in patients with urinary catheterization receiving home health care and affecting factors
Yazar: MERT KÖSE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHAR ÇİFTÇİ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Evde sağlık hizmetleri = Home health service ; Kateterler = Catheters ; Prevalans = Prevalence ; Üriner sistem = Urinary tract ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections ; Üriner sistem yaralanmaları = Urinary tract injuries

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı; evde sağlık hizmeti alan üriner kateterizasyonlu hastalarda üriner sistem enfeksiyonu prevelansı ve etkileyen faktörlerin belirlenmesidir.
Materyal ve Metot: Tanımlayıcı nitelikte gerçekleştirilen araştırmanın evrenini Şubat- Mart 2022 tarihleri arasında Erzurum merkez ilçelerinde yaşayan, evde sağlık hizmetinde aktif kaydı olan, üriner kateteri bulunan ve araştırma kriterlerine uyan hastalar oluşturdu. Araştırmada süre prevelans yöntemi kullanıldı ve 121 hasta araştırmanın örneklemini oluşturdu. Araştırmanın verileri "Sosyodemografik Veri Formu" ve "Üriner Kateterle İlgili Bilgi Formu" ile toplandı. Ev ziyareti yapılan hastalara veri toplama formları dolduruldu. Daha sonra "Üriner Kateterden İdrar Kültürü Alma Protokolü" doğrultusunda yeterli miktarda idrar alınarak, idrar ve kültür kabına/tüpüne boşaltıldı. Üzerine barkod yapıştırılarak analiz için hazır hale getirildi ve laboratuvara en geç 15 dakika içinde ulaştırıldı. Sonuçlar uzman hekim tarafından değerlendirildi ve gerekli olan farmakolojik tedavi hastaya ulaştırıldı. Araştırmanın verilerinde sıklık, yüzdelik, iki grup arasındaki karşılaştırmalarda ki kare testi, Fisher-Freeman-Halton Exact testi ve Fisher's Exact testi kullanıldı. 
Bulgular: Evde sağlık hizmeti alan üriner kateterizasyonlu hastaların %94.2'sinde üriner sistem enfeksiyonu olduğu belirlendi.  Ayrıca; hastalarda üriner sistem enfeksiyon varlığı ile konstipasyon, perine temizliği yapma sıklığı ve tuvalet kâğıdı kullanma değişkenleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki olduğu belirlendi.
Sonuç: Evde sağlık hizmeti alan üriner kateterizasyonlu hastalarda üriner sistem enfeksiyonu prevelans oranının çok yüksek olduğu sonucuna varıldı.
Anahtar Kelimeler: Evde sağlık hizmeti, prevelans, üriner kateterizasyon, üriner sistem enfeksiyonu, kateterle ilişkili üriner sistem enfeksiyonu

Abstract:
Aim: The aim of this research; The aim of this study is to determine the prevalence of urinary tract infection and affecting factors in patients with urinary catheterization who receive home health services.
Materials and Methods: The population of the descriptive study consisted of patients who lived in the central districts of Erzurum between February and March 2022, had an active registration in home health services, had a urinary catheter and met the research criteria. Time prevalence method was used in the study and 121 patients formed the sample of the study. The data of the study were collected with "Sociodemographic Data Form" and "Information Form on Urinary Catheter". Data collection forms were filled in for the patients who were visited at home. Then, sufficient amount of urine was collected in accordance with the "Urine Culture Protocol from the Urinary Catheter" and poured into the urine and culture container/tube. It was made ready for analysis by sticking a barcode on it and delivered to the laboratory within 15 minutes at the latest. The results were evaluated by the specialist physician and the necessary pharmacological treatment was delivered to the patient. Frequency, percentage, chi-square test, Fisher-Freeman-Halton Exact test and Fisher's Exact test were used for comparisons between two groups in the data of the study.
Results: It was determined that 94.2% of the patients with urinary catheterization who received home health services had urinary system infection. Moreover; It was determined that there was a statistically significant relationship between the presence of urinary system infection in the patients and the variables of constipation, frequency of cleaning the perineum and using toilet paper.
Conclusion: It was concluded that the prevalence rate of urinary tract infection is very high in patients with urinary catheterization who receive home health care services.
Keywords: Home health care, prevalence, urinary catheterization, urinary tract infection, catheter-related urinary tract infection