İntravenöz ajite salin kontrast ekokardiyografinin nöron spesifik enolaz ile belirlenen subklinik nöron hasarı üzerine etkileri
The impact of intravenous agitated saline contrast echocardiography on subclinical neuronal injury determined by neuron-specific enolase
Yazar: KÜBRA KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. CANSIN TULUNAY KAYA
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Giriş ve Amaç: Patent foramen ovale (PFO), %25-30 yaygınlıkla interatriyal septumda doğuştan gelen bir açıklıktır. Tanı yöntemleri arasında transözofageal ekokardiyografi (TEE), manyetik rezonans görüntüleme (MRI) ve bilgisayarlı tomografi (BT) bulunmakta olup transtorasik ekokardiyografi (TTE) birincil tanı yöntemidir. TTE'de, intravenöz olarak uygulanan ajite edilmiş salin enjekte edilir ve mikrobaloncukların sağ atriumdan sol atriuma geçişi izlenerek tanı konulur. Bu yöntemin güvenilirliği çeşitli olgu serilerinde sorgulandığında; advers olarak genellikle geçici, hafif klinik nörovasküler olaylar düşük insidansta (%0,062) bildirilmiştir. Sessiz serebral iskemi (SSİ), semptom olmadan radyografik olarak tanımlanan akut nöronal hasar olarak tanımlanmaktadır. SSİ inme, demans ve bilişsel bozukluk riskinde artışla ilişkilendirilmiştir. Nöron spesifik enolaz (NSE), nöronal hücrelere yüksek özgüllükle bağlanarak SSİ'yi tespit etmek için kullanılabilmektedir. Olgu serilerinde semptomatik hastalar rapor edilmiş olmasının yanında, intravenöz ajite salin ekokardiyografinin (SKE) SSİ ile ilişkisini ve güvenilirliğini belirleyen bir çalışma bulunmamaktadır. Bu çalışmanın amacı, nörolojik öyküsü olmayan ve sağlıklı bir kontrol grubuyla karşılaştırılan PFO'lu hastalarda SKE'nin SSİ'a neden olup olmadığını NSE ile değerlendirmektir.
Malzemeler ve Metodlar: İnteratriyal septumda renk geçişi saptanan veya belirgin interatriyal septum anevrizması olması nedeniyle SKE yapılan atrial septal anevrizmalı (ASA) ve PFO'lu 52 hasta çalışmaya dahil edildi. Ayrıca, tespit edilmiş PFO'su veya ASA'sı olmayan 51 hasta da kontrol grubu olarak çalışmaya dahil edildi. Serum örnekleri hastalardan SKE testi uygulanmadan önce ve uygulandıktan 12 saat sonra alındı; örneklerin NSE seviyeleri ELISA yöntemiyle saptandı.
Sonuçlar: PFO grubunda başlangıç ortalama NSE seviyesi 12,7 ng/mL ve medyan düzeyi 5,3 ng/mL iken, kontrol grubunda ortalama 9,1 ng/mL ve medyan 6,4 ng/mL idi. 12 saat sonra, PFO grubundaki ortalama NSE seviyeleri 9,8 ng/mL ve medyan 6,6 ng/mL iken, kontrol grubunda ortalama 12,7 ng/mL ve medyan 5,8 ng/mL idi. SKE sonrası NSE seviyelerindeki artış, PFO ve kontrol grupları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı değildi (p=0,77). Yaş, interatriyal septum anevrizmasının varlığı, mitral anulus kalsifikasyonunun varlığı, SKE testinde geçen kabarcık sayısı ve NSE seviyelerindeki başlangıç ve 12 saatlik değişim arasında ilişki bulunamadı (p=0,926). NSE düzey değişikliklerinin gruplar arasında korele olduğu bulundu (p<0,001).
Sonuç: Bu çalışma, SKE'nin subklinik nöronal hasara neden olup olmadığını değerlendiren ilk çalışmadır. Çalışmamız, NSE ile değerlendirildiğinde, SKE yönteminin güvenli olduğunu ve temel nöronal hassasiyeti olmayan hastalarda subklinik nöronal hasara neden olmadığını önermektedir.
Anahtar kelimeler: kontrast ekokardiyografi, sessiz serebral iskemi, patent foramen ovale, nöron spesifik enolaz, paradoks emboli

Abstract:
Introduction and Aim: Patent foramen ovale (PFO) is a congenital defect in interatrial septum with 25-30% prevelance. Diagnostic methods include transesophageal echocardiography (TEE), magnetic resonance imaging (MRI), and computed tomography (CT), but transthoracic echocardiography (TTE) is the primary diagnostic method. TTE involves the injection of agitated saline intravenously, and the passage of microbubbles from the right atrium to the left atrium is monitored. The reliability of this method has been questioned in various case series, with a low incidence (0.062%) of generally transient, mild clinical cerebrovascular events reported. Silent cerebral ischemia (SSI) is asymptomatic, radiographically identified acute neuronal damage. SSI is associated with an increased risk of stroke, dementia, and cognitive impairment. Neuron-specific enolase (NSE) with high specificity for neural cells can be used to detect SSI. While symptomatic patients have been evaluated in reported case series, there is no study determining the relationship and reliability of intravenous agitated saline echocardiography (SCE) with SSI. This study aims to determine whether TTE, performed on patients with PFO without neurological history and a healthy control group, can cause SSI by evaluating NSE with SCE.
Materials and methods: 52 patients undergoing SCE for color flow through interatrial septum or prominent interatrial septal aneurysm and are diagnosed with PFO were included. Additionally, 51 control patients without detected PFO or ASA were also included. Serum samples were taken from the patients before and 12 hours after the SCE test, and NSE levels were measured by the ELISA method.
Results: The mean baseline NSE level was 12.7 ng/mL with a median of 5.3 ng/mL in the PFO group, and in the control group, the mean was 9.1 ng/mL with a median of 6.4 ng/mL. At 12 hours, the mean NSE levels in the PFO group were 9.8 ng/mL with a median of 6.6 ng/mL, and in the control group, the mean was 12.7 ng/mL with a median of 5.8 ng/mL. The increase in NSE levels after SCE, was not statistically significant when comparing the PFO and control groups (p=0.77). No relationship was found between age, presence of interatrial septal aneurysm, presence of mitral annulus calcification, the number of bubbles passed in the SCE test, and the basal and 12-hour change in NSE levels (p=0.926). NSE level changes were found to be correlated between groups (p<0.001).
Conclusion: This study is the first to evaluate whether SCE causes subclinical neuronal damage. Our study suggests that when evaluated with NSE, the SCE method is safe and does not cause subclinical neuronal damage in patients without underlying neuronal susceptibility.
Key words: contrast echocardiography, silent cerebral ischemia, patent foramen ovale, neuron spesific enolase, paradox embolism