Anonim şirketlerde payın devri
Share assignment in corporations
Yazar: AYŞE ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. MEHMET EMİN BİLGE
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Anonim şirketler = Joint stock companies ; Devir = Turnover ; Kanunlar 6102 sayılı = Laws 6102 numbered ; Pay devri = Transfer of shares ; Türk Ticaret Kanunu = Turkish Commercial Code ; Türk ticaret hukuku = Turkish commercial law

Özet:
Anonim şirketler hukukunun ana konuları içerisinde pay kavramı ve payın
devri önemli bir yer tutmaktadır. Dolayısıyla hem 6762 sayılı mülga TTK döneminde
hem de yürürlükteki 6102 sayılı TTK'de bu konuya ilişkin geniş hükümler yer
almıştır. Ancak zamanla mülga kanundaki düzenlemelerin payın devrini aşırı ölçüde
sınırlandırdığı ve anonim şirketlerin iktisadi amaçlarını gerçekleştirmelerinde
olumsuz rol oynadığı düşünülmüştür. Söz konusu gerekçelerle kanun koyucu yeni
düzenlemeler getirmiş ve pay devrinin sınırlanmasının 6102 sayılı TTK'deki istisnai
durumlarda mümkün olacağını belirtmiştir.
6102 sayılı TTK'nin pay devri sınırlamalarına ilişkin hükümleri
incelendiğinde ilk olarak, borsaya kote edilmiş ve borsaya kote edilmemiş nama
yazılı paylar bakımından ikili bir ayrıma gidildiği görülmektedir. Çalışmamızda
bahsi geçen paylara ilişkin öngörülen red sebepleri öğretideki tartışmalara da yer
verilerek ayrıntılı olarak incelenmiştir.
Üç bölümden oluşan çalışmamızın ilk bölümünde, anonim şirketlerde pay ve
pay sahipliğinin kazanılması açıklanmıştır. İkinci bölümde payın serbestçe
devredilebilirliği ilkesi, payın devir usulü ve özellikle esas sözleşmede
düzenlenebilecek bağlam hükümlerinden bahsedilmiştir. Üçüncü bölümde ise, payın
devri ile ilgili TTK ve bazı özel kanunlarda öngörülen sınırlamalar ele alınmıştır.
Anahtar Kelimeler: Pay Kavramı, Pay Sahipliği, Payın Serbestçe
Devredilebilirliği İlkesi, Esas Sözleşmesel Bağlam, Kanunî Bağlam.

Abstract:
The concept of share and share assignment have an important place within the
main topics of corporate law. Accordingly, detailed decrees regarding this topic take
place in both former Turkish Commercial Code numbered 6762 and current Turkish
Commercial Code numbered 6102. However in time, regulations in the former law
were believed to limit share assignment at an extreme level and to play a negative
role for the corporations in achieving their financial goals. New regulations were
introduced as a matter of necessity and share assignment restriction was stated to be
possible in exceptional cases expressed in the Turkish Commercial Code numbered
6102.
As the decrees of the Turkish Commercial Code numbered 6102 regarding
share assignment are analyzed, first a binary separation of nominative shares with
regards to being quoted on the stock market and off-board is seen. Anticipated
rejection causes, which are mentioned in our study, are examined in detail, including
discussions in the literature.
Acquisition of share and share ownership in corporations are explained in the
first section of our study, which is composed of three sections. Free Assignment of
shares principle, share assignment procedure and especially context provisions that
can be regulated in the core contract are referred to in the second section. Limitations
about share assignment, which are set forth in the Turkish Commercial Code and
some special laws, are discussed in the third section.