Eskişehir ili Büyükşehir Belediyesi çöp ve mezarlık alanlarında yüzeysuyu, yeraltısuyu ve toprak kirliğinin araştırılması
Investigation of the impacts of Eskişehir Municipality solid waste disposal and cemetery area on surface waters, groundwater and soil pollution
Yazar: SAFA ILAHI
Danışman: PROF. DR. ALİ KAYABAŞI
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Jeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Eskişehir = Eskişehir ; Mezarlıklar = Cemeteries ; Su kirliliği = Water pollution ; Toprak kirliliği = Soil pollution ; Çöp = Garbage

Özet:
Dünyada sızıntı suyu biriktirme sistemleri olmayan birçok depolama alanı bulabilmektedir. Sızıntı Suyu doğanın dengesini değiştiren kirleticiler içerdiğinden dolayı tehlikelidir. Bu anlamda, Eskişehir ili katı atık depolama alanı ve Eskişehir ili mezarlık alanının drenaj alanı içerisindeki toprak, yerüstü ve yeraltısuyuna yönelik kirlilik oluşumunun varlığını araştırmak bu çalışmanın amacı olmuştur. Memba sahası olarak Kadirbey çiftliği su kaynağı ile mansap alanı içinde açılan iki adet 30 m. sondaj kuyusunda  yeraltısuyu, yüzeysuyu ve toprak örnekleri alınmıştır. 2021 yılı içinde iki sefer yağışlı dönem ve kurak dönem olarak iki kes örnek alımı yapılmıştır. Yeraltısuyu ve yüzey suyu ve toprak örneklerinde ağır metal içeriği, Ph, kimyasal oksijen ihtiyacı, biokimyasal oksijen ihtiyacı ve iletkenlik analizleri   yapılmıştır. Sondaj kuyularının arasındaki 750 m mesafeden boyunca Elektrik Rezistivite Tomografi (ERT), Self (doğal) Potansiyel (SP) ve Direnç ölçümleri alınmıştır. 
Çöp ve mezarlık beslenme alanı içerisinde açılan SK1 ve SK2 nolu kuyulardan alınan toprak örneklerinin pH değeri ile Kadirbey noktasında alınan toprak örnekleri arasında pH değerlerinde çok büyük farklılıklar belirlenememiştir. Su örneklerinin pH değeri içme suyu sularında önerilen pH=6.5 ile 8.5 aralığına düşmektedir. Kadirbey çiftliği piknik alanından alınan su örneklerinin KOİ ve BOİ değerlerine göre çevresel bir kirlilik oluşturmayacağı ve içilebilir I sınıf su aralığında olduğu söylenebilir. SK1 ve SK2 nolu kuyulardan alınan örneklerde KOİ değerleri TS 266 (2005) sınır değerlerinden fazla bulunurken BOİ değerleri sınır değerleri içinde bulunmuştur. Tüm su örneklerinde yapılan iletkenlik ölçümüne göre tehlikeli boyutta kirlilik belirlenememiştir. Toprak kirliliği kontrolü yönetmeliği sınırlarına göre çalışma alanında Ni, Cr, Co, Cu, Fe, Zn, Mn ve bir kuyuda Al konsantrasyon değerleri fazla bulunmuştur. Türkiye yerüstü su kalitesi yönetmeliği ve Dünya Sağlık Örgütünün içilebilir ve kullanılabilir sular için tanımladığı ağır metal konsantrasyon sınırlarına göre de su örneklerinde belirlenen ağır metal konsantrasyon değerleri sağlık ve çevre açısından risk oluşturmamaktadır. Elektrik Rezistivite Tomografi (ERT), Self (doğal) Potansiyel (SP) ve Direnç ölçümlerinde kirlilik belirtisi bulunamamıştır.

Abstract:
In many towns of the world, there are storage areas without leachate accumulation systems. In these storage leachates containing organic and inorganic pollutants that can affect the quality of groundwater and agricultural soils. Therefore, investigate soil pollution, surface and groundwater pollution in the drainage area of Eskişehir solid waste storage and cemetery is the aim of this research. In order to achieve this aim, groundwater, surface water and soil samples were taken from drilled boreholes 30 m depth at downstream and Kadirbey farm water at upstream part of the study area. Two groups of samples were taken as rainy and dry season in 2021. Heavy metal concentrations, PH, COD, BOD and conductivity analyzes has been examined. Electrical Resistivity Tomography (ERT), Self (natural) Potential (SP) and Resistance measurements were taken from a distance of 750 m between the boreholes. 
 There were no significant differences between pH values of the soil samples taken from the boreholes drilled in waste disposal and cemetery feeding area and the soil samples taken at Kadirbey farm area. The pH values of the water samples are in pH=6.5 to 8.5 range of drinking waters. Thus, the water samples taken from the Kadirbey farm picnic area are in I class water range and will not cause any environmental pollution according to COD and BOD values. The COD values of water samples taken from SK1 and SK2 were higher than the TS 266 (2205) limit values, while the BOD values were within the limit values. Dangerous pollution risk could not be determined from conductivity measurements. According to the limits of soil pollution control regulation, Ni, Cr, Co, Cu, Fe, Zn, Mn and in one borehole Al concentration values were found to be high. According to the Turkish surface water quality regulation and the heavy metal concentration limits defined by the World Health Organization for potable and usable water, the heavy metal concentration values determined in the water samples do not bear a risk for healthy and environment. Also, no signs of contamination were found in Electrical Resistivity Tomography (ERT), Self (Natural) Potential and Resistance measurements.