Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının kaynaştırma/bütünleştirme eğitimine yönelik görüşlerinin incelenmesi
Examination of social studies teacher candidates opinions on inclusive education
Yazar: OKTAY ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÖZMENLİ
Giresun Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Sosyal bilgiler dersi geçmişten günümüze gelene kadar birçok ülke için 
bireyleri toplumsal ve bağımsız yaşama hazırlayan bir ders olarak görülmüştür. Bu 
konuda çeşitli araştırmalar yapılmış sosyal bilgiler dersinin kişiler üzerinde etkileri 
ortaya konulmaya çalışılmıştır. Günümüzde bireylerin toplumsal yaşama katılmaları 
ve bağımsız olarak yaşamlarını idame ettirebilmeleri adına sosyal bilgiler dersi büyük 
önem arz etmektedir. Türkiye'de henüz tam olarak oturmayan kaynaştırma eğitimi 
birçok tartışmaya neden olmuştur. Bu tartışmalardan bir tanesi kaynaştırma ve 
bütünleştirme kavramlarının birbirinden benzer ve farklı olan özellikleridir. 
Bakıldığında bu iki kavramı birbirinden ayıran en temel fark kaynaştırma eğitiminde 
kişilerin yetersizlik düzeyleri dikkate alınarak eğitime alınırken, bütünleştirme 
eğitiminde ise kişilerin yetersizlik tür ve düzeylerinin dikkate alınmamasıdır. Özel 
gereksinimli bireylere verilen bu eğitim büyük bir öneme sahiptir. Özel eğitimin amacı 
kişileri potansiyelleri doğrultusunda bağımsız yaşama hazırlamaktır. Bu bakımdan 
sosyal bilgiler dersi ile paralellik göstermektedir. Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının 
kaynaştırma ve bütünleştirme eğitimlerine yönelik görüşleri verilen eğitimin niteliği 
açısından önem arz etmektedir. Bu sebeple çalışmamda sosyal bilgiler öğretmen 
adaylarının görüşleri incelenmiştir. Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi'nde eğitim 
gören sosyal bilgiler öğretmen adayı 149 katılımcı ile nicel veri analiz yöntemlerinden 
tutum ölçeği kullanılarak katılımcıların görüşleri belirlenmeye ve yorumlanmaya 
çalışılmıştır. Çalışma sonucunda sosyal bilgiler öğretmen adaylarının kaynaştırma ve 
bütünleştirme eğitimine yönelik orta düzeyde olumlu görüşe sahip oldukları sonucuna 
ulaşılmıştır. Öğretmen adaylarının cinsiyet, sınıf düzeyi, kaynaştırma ve bütünleştirme 
hakkında eğitim alma durumları, kaynaştırma ve bütünleştirme hakkında akademik 
yazı okuma durumları ve çevrelerinde kaynaştırma ve bütünleştirme eğitimi alan 
tanıdıkları olma durumları açısından karşılaştırmaları yapılmıştır. Hiçbir değişken için 
anlamlı bir farka ulaşılamamıştır

Abstract:
The social studies course has been seen as a subject that prepares individuals 
for social and independent living for many countries from the past to the present. 
Various studies have been conducted on this subject, trying to reveal the effects of the 
social studies course on individuals. Today, the social studies course is of great 
importance in terms of enabling individuals to participate in social life and maintain 
their lives independently. In Turkey, inclusive education, which has not yet been fully 
established, has led to many discussions. One of these discussions is the similar and 
different characteristics of the concepts of inclusion and integration. When viewed, the 
most fundamental difference that separates these two concepts from each other is that 
the types and levels of deficiencies of individuals are not taken into account in 
inclusive education. The education given to individuals with special needs is of great 
importance. The aim of special education is to prepare individuals for independent 
living in line with their potential. In this respect, it shows parallels with the social 
studies course. The opinions of social studies teacher candidates regarding inclusive 
and integrative education are important in terms of the quality of the education 
provided. For this reason, the opinions of social studies teacher candidates were 
examined in the study. With 149 participants who are social studies teacher candidates 
studying at Bolu Abant Izzet Baysal University, the participants' opinions were tried 
to be determined and interpreted using the attitude scale from quantitative data analysis 
methods. As a result of the study, it was concluded that social studies teacher 
candidates have a moderately positive view towards inclusive and integrative 
education. Comparisons were made based on teacher candidates' gender, class level, 
their status of receiving education about inclusion and integration, their status of 
reading academic writings about inclusion and integration, and their status of having 
acquaintances who receive inclusive and integrative education. No significant 
differences were found for any variable.