Ailesel akdeniz ateşli ve periodontal hastalıklı bireylerde salya total oksidan ve antioksidan kapasitenin değerlendirilmesi
Evaluation of  saliva total oxidant and antioxidant capacity in individuals with familial mediterranean fever and periodontal disease
Yazar: GÖZDE DİNÇ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM FENTOĞLU
Süleyman Demirel Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2017
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Genetik mutasyonu ilk tanımlanan ve ırksal kökenli otoinflamatuvar bir hastalık olan Ailesel Akdeniz Ateşi (AAA) ve AAA ilişkili amiloidozis (AAA-amiloidozis) bir Akdeniz ülkesi olarak ülkemizde yaygın bir prevelansa sahiptir. Günümüzde periodontal hastalık etiyolojisinde mikrobiyal dental plaktan ziyade bakteriyel etiyolojiye karşı konak cevabını değiştiren ve genotip-fenotip etkileşimleri ile ortaya çıkan epigenetik bir hastalık olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmada AAA, AAA ilişkili sekonder amiloidozis ve periodontitis ilişkisi MEFV geninde M694V mutasyonu tanımlanmış Isparta merkez olmak üzere AAA' ne sahip bir popülasyonda oksidatif stres yönüyle değerlendirilmiştir.
Çalışma popülasyonunu S.D.Ü. Romatoloji ve Periodontoloji Klinik' lerine başvuran, 90' ı AAA (81 tanesi AAA ve 9 tanesi AAA-amiloidozis) ve 85' i sistemik sağlıklı bireylerden oluşmak üzere toplam 175 kişi oluşturdu. AAA' li ve sistemik sağlıklı bireyler periodontal durumlarına göre periodontitisli ve periodontal sağlıklı olarak gruplandırıldı. Tüm bireylerden salya örnekleri alınarak plak indeksi (Pİ), gingival indeks (Gİ), sondlamada kanama yüzdesi (SK (%)), cep derinliği (CD) ve klinik ataçman seviyesi (KAS)' ni içeren klinik periodontal değerlendirmeler yapıldı. Salya örnekleri total antioksidan (TAS) ve oksidan seviye (TOS), 8-hydroxydeoxyguanozin (8OHdG), malondialdehit (MDA) ve incelemelerini yapmak üzere analiz tarihine kadar -80º C' de saklandı.
Isparta bölgesinde AAA prevelansı 1/2000, AAA' ne bağlı amiloidoz oranı %10.4 olarak bulunmuştur. Test ve kontrol grupları arasında yaş ve cinsiyet açısından anlamlı fark yoktu. AAA-amiloidozis grubunda AAA ve kontrol grubuna göre CD ve KAS (sırasıyla p:0.048, 0.021) ve salya TOS, 8OHdG, MDA ve OSİ (p:<0.001) seviyeleri artarken, TAS seviyesi bu grupta en düşüktü. AAA-amiloidozisli grupta periodontitis prevelansı %88.8' dir. AAA ve kontrol grupları periodontal tanılarına göre gruplandırıldığında, periodontitisli gruplar periodontal sağlıklı gruplara göre, AAA' li grupta da hem periodontitisli hem de periodontal sağlıklı bireyler kendi kontrol gruplarına göre artmış salya TOS, 8OHdG, MDA ve OSİ gösterdi (p<0.05). En düşük TAS AAA periodontisli grupta tespit edildi. Bütün gruplarda klinik periodontal parametreler ile TOS, 8OHdG ve MDA ile pozitif, TAS ile negatif korelasyon gözlendi.
Sonuçlarımız Isparta bölgesine ait AAA prevelansı ve kliniği ile ilişkili bölgeye yönelik verileri sunmaktadır. AAA ve periodontal hastalık ilişkisinin patogenetik mekanizmalarını salya inflamatuvar belirteçleri ile net olarak ortaya koyan sonuçlarımız, AAA' li ve periodontitisli hastalarda yaşam kalitelerini arttırmaya yönelik tedavi stratejilerinin de geliştirilmesine olanak sağlayacak çalışmalara ışık tutacaktır.
 Hipotezimiz ve bulgularımız göz önünde bulundurularak, bir Akdeniz ülkesi olarak ülkemiz coğrafyası da dikkate alındığında çalışmamız özgün olup, Türkiye' nin farklı bölgelerinde çok merkezli yürütülecek genetik bazlı çalışmalarla AAA ve periodontal hastalık patogenezinin aydınlatılması hedeflenmelidir.

Abstract:
Familial Mediterranean Fever (FMF) which is an inherent auto inflammatory disease whose genetic mutation was identified before all other mutations and FMF-related amyloidosis (FMF-amyloidosis) have a high prevalence in our country as a Mediterranean country. In the present day in etiology of periodontal disease it is defined as an epigenetic disease which changes its response against bacterial etiology and emerges with genotype-phenotype interactions rather than microbial dental plaque. In this study FMF, FMF-related amyloidosis and periodontitis relation was investigated considering oxidative stress levels in a population with FMF who are in Isparta City and contain the mutation of MEFV gene.
 Study population consists of 175 patients involving 90 FMF patients (81 with FMF and 9 with FMF-amyloidosis) and 85 systemically healthy individuals who attended rheumatology and periodontology clinics of S.D.U. People with periodontitis and systemically healthy individuals were grouped as having periodontitis and periodontally healty regarding periodontal condition. Taking saliva samples from all individuals clinical periodontal evaluations were performed including plaque index (PI), gingival index (GI), bleeding on probing (BOP) (%), probing depth (PD) and clinical attachment level (CAL). Saliva samples were kept in -80º C to examine total antioxidant status (TAS), total oxidant status (TOS), 8-hydroxydeoxyguanosine (8OHdG), malondialdehyde (MDA) and oxidative stress index (OSI) until the date of analysis.
  In Isparta region it was found that the prevalence of FMF is 1/2000 and the prevalence of FMF-related amyloidosis is 10.4%. There is no significant difference between test and control groups regarding age and sex. FMF-amyloidosis group has higher levels of PD and CAL (p: 0.048 p:0.021 respectively) and saliva TOS, 8OHdG, MDA and OSI (p: <0.001) than FMF and control groups. However TAS levels were lower in this group. FMF-amyloidosis group has the prevalence of periodontitis as 88.8%. When FMF and control groups were grouped according to periodontal diagnoses, groups with periodontitis have higher levels of saliva TOS, 8OHdG, MDA, and OSI compared with periodontally healthy groups. Likewise in FMF group both people with periodontitis and periodontally healthy individuals have higher levels of TOS, 8OHdG, MDA, and OSI compared with their own control groups. In all the groups between clinical periodontal parameters and TOS, 8OHdG, and MDA positive correlation was observed while there was a negative correlation with TAS.
  Our results represent the data of FMF prevalence in Isparta district and in the region related with the clinic. The results which clearly demonstrate pathogenetic mechanisms of the relationship of FMF and periodontal diseases using indicators of saliva inflammatory will enlighten the studies which will lead to development of treatment strategies for purpose of increasing the quality of life of patients with FMF and periodontal diseases. Our study is unique considering our hypothesis and findings, and also regarding geographical position of our Mediterranean country. It should be aimed that the relation between FMF and periodontal diseases to be discovered by means of genetic mechanisms with multicentric studies in different regions of Turkey.