Prososyal davranış ve süper ego ilişkisinde nepotizm algısının düzenleyici rolü
The moderating role of nepotism perception in the relationship between prosocial behavior and super ego
Yazar: GÜLAY TINMAZ
Danışman: DOÇ. DR. EMRAH ÖZSOY
Sakarya Üniversitesi / İşletme Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Nepotizm = Nepotism ; Prososyal davranış = Prosocial behaviour ; Süperego = Superego

Özet:
Bu çalışmanın amacı, süperegonun prososyal davranış ile ilişkisi ve bu ilişkide
nepotizm algısının düzenleyici rolünün incelenmesidir. Bu doğrultuda çalışmada
amacına uygun olarak nicel araştırma yöntemlerinden faydalanılmıştır. Çalışma için
gerekli veriler anket tekniği vasıtası ile elde edilmiştir. Çalışmaya Türkiye'de faaliyet
gösteren çeşitli sektörlerden toplamda 271 çalışan katılmıştır. Araştırma sorularını
cevaplamak ve hipotezleri test etmek üzere korelasyon, regresyon ve Hayes'in
düzenleyici etki analizlerinden yararlanılmıştır. Katılımcılar süperego düzeylerini,
prososyal davranış sergileme düzeylerini ve nepotizm algı düzeylerini öz-bildirim
yöntemiyle değerlendirmiştir.
Araştırma bulgularına göre, çalışanların süper ego düzeyleri ile prososyal davranış
düzeyleri arasında (tüm boyutlar dâhil) pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Aynı
zamanda çalışanların prososyal davranış sergileme düzeyleri ile nepotizm algıları
arasında orta düzeyli ve negatif yönlü istatistiki açıdan anlamlı bir ilişki tespit
edilmiştir. Çoklu regresyon analizi bulgularında, terfide kayırmacılık algısının rol
ötesi prososyal davranış üzerinde düşük düzeyde negatif etkili olduğu görülmektedir.
İşlem kayırmacılığı algısının, prososyal davranışın toplam skoru, rol içi prososyal
davranış ve iş birliğine dayalı prososyal davranış üzerinde düşük düzeyde negatif
etkili olduğu görülmektedir. İşe alımda kayırmacılık algısının ise prososyal davranış
üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı görülmektedir. Ayrıca nepotizm, süper ego ve
prososyal davranış ilişkisinde düzenleyici bir rol oynamamıştır. Bulgular tartışma
bölümünde detaylıca ele alınmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the relationship of superego with prosocial
behavior and the moderating role of nepotism perception in this relationship. In this
direction, quantitative research methods have been used in accordance with the
purpose of the study. The data required for the research were obtained through the
survey technique. A total of 271 employees from various sectors operating in Turkey
participated in the study. Correlation, regression, and Hayes' moderating effect
analysis were used to answer research questions and to test hypotheses. Participants
rated their superego levels, prosocial behavior levels, and nepotism perception levels
by self-reporting.
According to the research findings, a positive relationship obtained between the
superego levels of the employees and their prosocial behavior levels (including all
dimensions). At the same time, a moderate and negative statistically significant
relationship obtained between the employees' levels of prosocial behavior and their
perception of nepotism. In multiple regression analysis findings, nepotism perception
in promotion has a low negative effect on extra-role prosocial behavior. The
perception of process nepotism seems to have a low negative effect on the total score
of prosocial behavior, in-role prosocial behavior, and cooperation prosocial behavior.
It was seen that nepotism perception in recruitment does not have a significant effect
on prosocial behavior. Also, nepotism has not played a moderating role in the
relationship between superego and prosocial behavior. The findings are discussed in
detail in the discussion section.