Yeni benzotiyazol türevlerinin sentezi ve farmakolojik etkilerinin değerlendirilmesi
New benzothiazole derivatives synthesis and pharmacological effects evaluation
Yazar: YONCA BAZ
Danışman: PROF. DR. LEYLA YURTTAŞ
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Farmasötik Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Antibakteriyel ajanlar = Anti-bacterial agents ; Antifungal ajanlar = Antifungal agents

Özet:
Bulaşıcı hastalıklar insan sağlığına yönelik giderek artan bir tehdit oluşturmaktadır. Mikroorganizmaların antimikrobiyal ilaçlara karşı dirençli hale gelmesi mikrobiyal hastalıkların etkin bir şekilde tedavi edilmesini zorlaştırmakta, komorbid hastalık varsa ölüm oranlarının artmasına sebebiyet vermektedir. Son yıllarda mikrobiyal enfeksiyonları tedavi etmek amacıyla yeni terapötik ajanların tasarlanması ve geliştirilmesi büyük önem arz etmiştir. Bu tez kapsamında benzotiyazol halkası hidrazit/hidrazon grubu ile birleştirilerek 4-[((5-klorobenzotiyazol/benzotiyazol-2-il)tiyo)metil]-N'-(alkil/arilmetilen)benzohidrazit türevleri (3a-3j) sentezlenmiştir. Elde edilen bileşiklerin yapıları 1H-NMR, 13C-NMR ve kütle spektroskopisi ile aydınlatılmıştır. Bileşiklerin antibakteriyel ve antifungal aktiviteleri gram pozitif, gram negatif bakteri ve mantarlara karşı etkinlikleri rapor edilmiştir. Minimum inhibisyonu konsantrasyonu değerlendirildiğinde, gram negatif bakterilerde Aeromonas hydrophila'ya karşı (kloramfenikol MİK: 78.12 µg/mL) 3d bileşiği 312.5 µg/mL MİK değeri ile gram pozitif bakterilerde Bacillus cereus'a karşı (kloramfenikol 78.12 µg/mL MİK) 3a ve 3c bileşikleri 312.5 µg/mL MİK değeri ile antibakteriyel etki göstermiştir. Filamentöz küflerden Aspergillus niger'e karşı (ketokonazol MİK: 78.12 µg/mL) 3a ve 3b (MİK 312.5 µg/mL), Aspergillus flavus'a karşı 3d, 3e, 3g ve 3i (312.5 µg/mL MİK) ve Aspergillus parasiticus'a karşı 3d ve 3i (MİK 312.5 µg/mL) bileşiklerinin en yüksek antifungal aktivite gösteren bileşikler oldukları saptanmıştır.

Abstract:
Infectious diseases pose a growing threat to human health. The fact that microorganisms become resistant to antimicrobial drugs makes it difficult to treat microbial diseases effectively and leads to increased mortality rates if comorbid diseases are present. In recent years, the design and development of new therapeutic agents to treat microbial infections has been of great importance. Within the scope of this thesis, 4-[((5-chlorobenzothiazole/benzothiazole-2-il)thio)methyl]-N'-(alkyl/arilmethylene) benzohydrazide (3a-3j) derivatives were synthesized by combining the benzothiazole ring with the hydrazide/hydrazone group. The final compounds were illuminated by 1H-NMR, 13C-NMR, and mass spectroscopy. Antibacterial and antifungal activities of the compounds have been reported against gram-positive and gram-negative bacteria and fungi. When the minimum inhibitory concentration was evaluated, compound 3d had an MIC of 312.5 µg/mL against Aeromonas hydrophila among gram-negative bacteria (chloramphenicol MIC: 78.12 µg/mL) and 3a and 3c against Bacillus cereus among gram-positive bacteria (chloramphenicol MIC of 78.12 µg/mL). The compounds showed antibacterial effect with a MIC value of 312.5 µg/mL. Among filamentous molds, 3a and 3b (MIC 312.5 µg/mL) against Aspergillus niger (ketoconazole MIC: 78.12 µg/mL); 3d, 3e, 3g and 3i (MIC 312.5 µg/mL) against Aspergillus flavus and compounds 3d and 3i (MIC 312.5 µg/mL against Aspergillus parasiticus were found to be the compounds showing the highest antifungal activity.