Primer enürezis nokturna tanısı almış çocuklarda alıcı dil, ifade edici dil ve artikülasyonun değerlendirilmesi
Evaluation of receptive language, expressive language, and articulation in children with primary nocturnal enuresis
Yazar: EZGİ DANYER
Danışman: PROF. AHMET KUTLUHAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Alıcı dil becerileri = Receptive language abilities ; Artikülasyon = Articulation ; Enürezis = Enuresis ; Gecikmiş konuşma = Delayed speech ; Motor gelişim = Motor development ; Çocuk gelişme bozuklukları = Child development disorders ; İfade edici dil = Expressive language

Özet:
Bu çalışmanın amacı primer enürezis nokturna tanılı çocukların alıcı-ifade edici dil, genel gelişim ve artikülasyon becerilerinin değerlendirilmesidir. Çalışmaya çocuk hastalıkları ve üroloji polikliniklerine başvuran, primer enürezis nokturna tanısı almış, 5 yaş-6 yaş 6 ay arasında, 20'si kız, 20'si erkek, toplam 40 çocuk dahil edildi. Çocukların alıcı ve ifade edici dil değerlendirmeleri Türkçe Erken Dil Testi (TEDİL), artikülasyon değerlendirmeleri Ankara Artikülasyon Testi (AAT), gelişimsel değerlendirmeleri Denver II Gelişimsel Tarama Testi (Denver II) kullanılarak yapıldı. Bu amaç doğrultusunda katılımcıların TEDİL, AAT, Denver II bulguları değerlendirildi. Katılımcıların; yaş, cinsiyet, kardeş sayısı, anne-baba eğitim durumu, ilk kelimelerin çıkışı ve yürüme becerisini kazandıkları ay değişkenleri ile Türkçe Erken Dil Gelişim Testi (TEDİL) ve Ankara Artikülasyon Testi (AAT) alt test puanları arasındaki ilişki incelendi. Enürezis nokturna tanısı alan 40 çocuktan 27'sinde (%67,5) TEDİL alıcı dil eşdeğer yaşının, 29'unda (%72,5) TEDİL ifade edici dil eşdeğer yaşının kronolojik yaşa göre geciktiği saptandı. Çalışmamıza dahil edilen 40 enüretik çocuktan 13'ünün (%32,5) artikülasyon becerilerinin kronolojik yaşa göre gecikme gösterdiği saptandı. Çalışmamızda TEDİL puanlarının yaş gruplarına göre farklılık gösterdiği belirlendi (p<0,001). 6 yaş grubunun sözel performansı 5 yaş grubundaki çocuklara göre yüksek bulundu. Denver II testi sonuçları, çalışmamıza katılan çocukların % 50'sinde normal, %25'inde şüpheli, %25'inde anormal bulundu. Denver II sonuçları ile cinsiyet arasında anlamlı bir ilişki elde edildi (p=0,027). Erkek çocukların kız çocuklarından daha yüksek oranda 'anormal' gelişim gösterdiği bulundu. Sonuç olarak, enürezis nokturnalı çocukların; dil, konuşma, artikülasyon ve genel gelişiminde gerilik olduğu saptandı. Enürezis nokturnalı çocuklarda; dil, artikülasyon ve gelişimsel değerlendirmelerinin rutin olarak yapılması, bu alanlarda olası bozukluklar için erken müdahale gereksiniminin belirlenmesini sağlayabilir. 
Anahtar Kelimeler: Alıcı dil, artikülasyon bozukluğu, enürezis nokturna, gelişimsel gecikme, ifade edici dil

Abstract:
This study aims to evaluate the receptive language, expressive language, general development, and articulation skills of children with primary enuresis nocturna. A total of 40 children (Female:20, Male:20, Age: 5and 6 years and 6 months), who were admitted to pediatric and urology clinics, and diagnosed with primary enuresis nocturna, were included in the study. Children's receptive and expressive language were evaluated using the Test of Early Turkish Language Development (TELD), articulation evaluations were made using the Ankara Articulation Test (AAT), and developmental evaluations were made using the Denver II Developmental Screening Test (Denver II). The relationship between TELD and AAT subtest scores with variables of age, gender, number of siblings, education status of parents, the output of first words, and the month of gaining walking ability were examined. Of the 40 children diagnosed with enuresis nocturna, 27 (67.5%) delayed the TEDİL recipient language equivalent age, 29 (72.5%) delayed the TEDİL expressive language equivalent age according to chronological age. Articulation skills of 13 (32.5%) of 40 enuretic children included in our study were found to be delayed according to chronological age. It was determined that TELD scores have the difference between age groups(p<0,001). The verbal performance of the 6-years-old group was higher than that of the 5-year-old children. Denver II test results were found to be normal in 50%, suspect in 25%, and abnormal in 25% of the children participating in our study. A significant correlation was obtained between the Denver II results and gender (p = 0.027). It was found that boys showed a higher rate of 'abnormal' development than girls. As a result, in children with enuresis nocturna; Retardation was found in language, speech, articulation, and general development. Routine language, articulation, and developmental assessments can identify the need for early intervention for possible disorders in children with enuresis nocturna.
Keywords: Articulation disorder, developmental delay, enuresis nocturna, expressive language, receptive language.