Aşağı yönlü sermaye varlıklarını fiyatlandırma modeli: İMKB'deki sektör endeksleri üzerine bir uygulama
Downside capital asset pricing model: An application on the sector indices in ISE
Yazar: SANEM GÖKHAN
Danışman: PROF. DR. TURHAN KORKMAZ
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aşağı yönlü risk = Downside risk ; Beta tahmini = Beta estimate ; Fiyatlandırma = Pricing ; Hisse senetleri = Stocks ; Modern portföy teorisi = Modern portfolio theory ; Risk = Risk ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Risk yönetimi = Risk management ; Sermaye varlıkları = Capital assets ; İMKB = İstanbul Stock Exchange

Özet:
Risk ve beklenen getiri kavramları, finans alanında birçok çalışmaya konu olan kavramlardır. Özellikle 1950'li yıllarda, bilim adamları risk ve getiri arasındaki ilişkiyi ve etkilerini açıklamaya çalışan teori ve modeller üzerine çalışmalar yapmışlardır. Modern Portföy teorisi üzerine inşa edilen ve finans alanında bir devrim olarak kabul edilen Sermaye Varlıklarını Fiyatlandırma Modeli (SVFM) geliştirilmiştir. Bu model birçok eleştiri almış ve alternatif bazı modeller geliştirilmiştir. Özellikle risk kavramı üzerine çalışmalar yapan bilim adamları, SVFM'nin dayandığı temel varsayım olan piyasa getirilerinin normal ve simetrik dağılım göstermesinin gerçekçi ve yeterli olmadığı konusunda eleştiriler getirmişlerdir. Bu doğrultuda, alternatif risk ölçümü olarak `yarı-varyans' kavramı ve piyasanın aşağı yönlü hareketlerine bağlı aşağı yönlü beta modellenmiştir. Bu modele, Aşağı Yönlü SVFM (AY-SVFM) ismi verilmiştir.Çalışmada, İMKB'deki 14 sektör endeksinin sistematik riski, geleneksel SVFM ve AY-SVFM ile incelenmiştir. 1997 ile 2011 yılları arasında İMKB'de yer alan 14 sektöre ait günlük kapanış fiyatları ve piyasa getirisi olarak İMKB 100 endeks verileri kullanılmıştır. Çalışmanın amacı, iki model arasındaki farklılıkların ve her iki model için sistematik risk gostergesi olan beta değerleri arasında anlamlı bir fark olup olmadığının araştırılmasıdır. Regresyon analizi sonucunda, aşağı yönlü risk ölçütlerinin, ortalama getiri üzerinde daha çok etkisi olduğu görülmüştür.Bu model üzerinde yapılan çalışmalar, özellikle getirilerin anormal dağılım gösterdiği gelişmekte olan piyasalarda daha anlamlı sonuçlar vermektedir. İMKB gelişmekte olan hisse senedi piyasalarından biri olmakla beraber, daha önce bu konuda yapılmış bir çalışma bulunmadığından, bu tezin bu konuda kapsamlı bir çalışma olması amaçlanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Portföy Teorisi, SVFM, Ortlama Yarı-varyans Yaklaşımı, Aşağı Yönlü Risk, Aşağı Yönlü SVFM.

Abstract:
Risk and expected return are the main subject of many studies in finance area. In 1950?s, academicians have studied on theories and models that tries to explain the relation between risk and return and the effects of this relationship. The Capital Asset Pricing Model (CAPM), a revolution in finance area, has been improved on the basis of Modern Portfolio Theory. Due to the criticisms of CAPM, many alternative model have been improved. The academicians, who are focusing especially on the concept of risk, has criticised the CAPM because of its basic assumption of capital market returns have normal and symmetric distribution. According to them, this assumption can not be valid and sufficient for all markets. After these criticisms, an alternative measure of risk, called semi-variance, and the concept of downside beta, which is relative to the downside moments on the market, have been improved. The model is called the Downside CAPM.In this study, the systematic risk of 14 different sector indeces, which are trading in Istanbul Stock Exchange (ISE), have been analysed by using traditional CAPM and downside CAPM. The daily returns of 14 sector index and the ISE-100 index data (as the market return) for the periods of 1997 and 2011 are used. The aim of this study is to illustrate the differences between two models and to analyse the presence of substantial difference between the systematic risks of models. According to the results of regression analysis, the downside measurements of risk have superior effects than traditional measurements on expected return.The studies that focus on the downside model show that, the downside model has more significant and valuable results for emerging markets. Although, ISE is an emerging equity market, there has not been any study on this subject yet. The aim of this study is to provide a detailed information on this subject.Keywords: Portfolio Theory, CAPM, Mean-Semi Variance Behvaior, Downside Risk, Downside CAPM.