Tarım sektörünün Türkiye ekonomisi gelişimine katkısı: 1980-2018 döneminin analizi
The contribution of the agricultural sector to the development of the Turkish economy analysis of the 1980-2018 period
Yazar: ARİFE YAZICI
Danışman: PROF. DR. SERDAR ÖZTÜRK
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: 1980 sonrası = After 1980 ; Ekonomi = Economy ; Ekonomik etki = Economic effect ; Ekonomik gelişmeler = Economic developments ; Tarım = Agriculture ; Tarım sektörü = Agricultural sector ; Tarım ürünleri = Agricultural products

Özet:
Tarım sektörü insanoğlunun yaşamını sürdürebilmesi için gerekli olan temel gıda
maddelerini üreten ana sektördür. Bu sektör beslenme gibi temel ihtiyaçları
karşılamasının yanı sıra, ülke nüfusuna istihdam sağlaması, sanayi sektörüne
hammadde aktarması ve dış ticarete olan katkısından dolayı stratejik bir öneme
sahiptir.
Türkiye ekonomisi 24 Ocak 1980 kararları ile yapısal bir değişim sürecine girmiş ve
piyasaların serbestleştirilmesi yaklaşımını esas almıştır. Bu ekonomik yaklaşım tarım
sektörü üzerinde de önemli etkiler yaratmıştır.
Bu çalışmada tarım sektörünün Türkiye ekonomisi gelişimine yaptığı katkıların
somut olarak ortaya konulması amaçlanmıştır.
Araştırmada TUİK, FAO, WB verilerinden yararlanılarak Türkiye ekonomisinde
tarım sektörünün 1980-2018 yılları arasındaki değişimi dikkate alınmıştır. Çalışmada
tarımın toplumun besinsel ihtiyaçlarının sağlanması, sanayi sektörüne hammadde
aktarılması, dış ticarete olan katkısı ve yaratmış olduğu iş gücüne katkısı genel olarak
incelenmiş olup 1980 yılından sonra sektörün göreli etkisinin azaldığı
gözlemlenmiştir. Buna karşın, sanayi ve hizmetler gibi tarım dışı sektörlere doğrudan
ve dolaylı yönden kaynak aktararak ana sektörlere katkı sağlamaya devam etmiştir.
Tarım sektörünün hem temel gıda maddelerinin üretilmesi hem tarım dışı sektörlere
kaynak aktarması hem de bu sektörlere karşı pazar konumunda olmasından dolayı
önemini kaybetmediği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Tarım sektörü, Türkiye Ekonomisi, Ekonomik Gelişme

Abstract:
The agricultural sector is the main sector that produces the basic foodstuffs necessary
for the survival of human beings. In addition tomeeting basic needs such as nutrition,
this sector has a strategic importance because it provides employment to the
country's population, transfers raw materials to the industrial sector and contributes
to foregn trade.
The Turkish economy entered a process of structural change with the decisions of
January 24, 1980 and was based on the liberalization of the markets approach. This
economic approach has also had significant effects on the agricultural sector.
In this study, it is aimed to present concretely the contributions of the agricultural
sector to the development of the Turkish economy.
In the research, the change of the agricultural sector in the Turkish economy between
1980-2018 was taken into account by using the data of TUIK, FAO, WB. In the
study, the provision of the nutritional needs of the society, the transfer of raw
materials to the industrial sector, its contribution to foreign trade and its contribution
to the workforce it has created have been examined in general and it has been
observed that the relative impact of the sector has decreased after 1980. On the other
hand, it continued to contribute to the main sectors by transferring resources directy
and indirectly to non- agricultural sectors such as industry and services. The
agricultural sector has not lost its importance due to the production of basic foodtuffs
transferring resources to non-agricultural sectors and being a market against these
sectors
Keywords: Agricultural Sector, Turkish Economy, Economic Development