Kanonik korelasyon analizi ve hayvancılıkta kullanımı
Canonical correlation analysis and its application on animal science
Yazar: SONER ÇANKAYA
Danışman: PROF.DR. TAMER KAYAALP
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZDOKTORA TEZİKANONİK KORELASYON ANALİZİ VE HAYVANCILIKTA KULLANIMISoner ÇANKAYAÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜZOOTEKNİ ANABİLİM DALIDanışman : Prof. Dr. G. Tamer KAYAALPYıl: 2005, Sayfa: 135Jüri : Prof. Dr. G. Tamer KAYAALPProf. Dr. Yüksel BEKProf. Dr. Mustafa AKARProf. Dr. Zeynel CEBECİDoç. Dr. Suat ŞAHİNLERZootekni çalışmalarında, bir hayvandan, genellikle, birden fazla özelliğe ait ölçümleralınmaktadır. Elde edilen bu ölçüm değerlerine ait doğrusal ilişkilerin derecesinin ve yönününbelirlenmesinde, araştırmacılar tarafından genellikle basit korelasyon analizi tercih edilmektedir.Ancak, bir araştırmada ele alınan değişkeni ve/veya değişkenleri, çok sayıda değişken etkilemekteolup, değişkenlerin birbirleri ile olan ilişkileri fazla olmaktadır. Günümüzde karşılaşılan sorunlarınbirçoğu iki yada daha fazla değişken arasında bir ilişkinin olup olmadığının araştırılması ile ilgilidir.Bu çalışmanın amacı; kanonik korelasyon analizini, temel kavramları (basit korelasyon,çoklu korelasyon, kanonik korelasyon, kısmi kanonik korelasyon, kanonik değişken vb. terimler) dadikkate alarak açıklamak; kanonik korelasyon katsayılarının önem kontrollerinde kullanılan testistatistiklerini tanıtmak; analiz uygulanırken ve sonuçları yorumlanırken dikkat edilmesi gerekenhususları ortaya koymaktır. Kullanım yerine örnek olması açısından, 86 baş Alman Alaca x Kıl melezioğlaklarından ölçülen 8 farklı morfolojik özellik (X değişken kümesi) ile 3 farklı dönemde tespitedilen canlı ağırlıklar (Y değişken kümesi) arasındaki ilişki kanonik korelasyon analizi ileincelenmiştir. Buna ilaveten, kanonik korelasyon katsayısının yüksek olması durumunda, bazıdeğişkenleri elemine ederek oluşturulan anlamlı kümeler (L ve Y değişken kümeleri) arasında hemkanonik korelasyon, hem de kısmı kanonik korelasyon katsayısı tahmin edilmiş ve sonuçlarıkarşılaştırılmıştır.X ve Y değişken kümeleri için oluşturulan U ve V kanonik değişkenleri arasında tahminedilen kanonik korelasyon katsayısı (0.931) bu değişkenler arasında hesaplanan en büyük Pearsonkorelasyon katsayısından (0.871) daha yüksek bulunmuştur. Vücut uzunluğu, cidago yüksekliği,göğüs derinliğine ait özelliklerin elimine edilmesi sonucu oluşturulan anlamlı kümeler arasındakanonik korelasyon katsayısı 0.901 olarak hesaplanmıştır. Aynı değişkenlerin elimine edilmesi yerinediğer değişken kümeleri üzerinde etkisi sabit tutulması durumunda kısmi kanonik korelasyon katsayısı0.572 olarak tahmin edilmiştir. Bu sonuçlara göre aynı değişken kümeleri arasında hesaplanankorelasyon katsayıları arasında yaklaşık olarak % 33' lük bir fark olduğu belirlenmiştir. Buna ilaveten,U ve V kanonik değişkenlerin açıklayıcı gücüne en fazla katkı sağlayan orijinal değişkenin göğüsderinliği olduğu tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Kanonik korelasyon katsayısı, kısmi kanonik korelasyon katsayısı, kanonikdeğişken

Abstract:
ABSTRACTPhD THESISCANONICAL CORRELATION ANALYSIS AND ITS APPLICATION ONANIMAL SCIENCESoner ÇANKAYADEPARTMENT OF ANIMAL SCIENCEINSTITUTE OF NATURAL AND APPLIED SCIENCESÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİSupervisor : Prof. Dr. G. Tamer KAYAALPYear: 2005, Pages :135Jury : Prof. Dr. G. Tamer KAYAALPProf. Dr. Yüksel BEKProf. Dr. Mustafa AKARProf. Dr. Zeynel CEBECİAssoc. Prof. Dr. Suat ŞAHİNLERIn animal breeding researches, generally more than one character or variable are taken formeasurement from the same animal. In order to determine the degree and direction of the linearrelationships belonging to these obtained measurements, simple correlation analysis is usuallypreferred by researchers. However, there may be many variables having effects on the chosen variableor variables, and these variables may also be interrelated. Most of the problems challenging thecontemporary researchers are related to whether there is any relationship between two or morevariables.The aims of this study are to explain canonical correlation analysis by taking intoconsideration main concepts which are simple correlation, multiple correlation, canonical correlation,partial canonical correlation, canonical variate, etc.; to present the test statistics which are used to testthe significance of canonical correlation coefficients (CCC?s); to put into practice the necessary pointsat stage both analysis and interpreting results. In order to illustrate its application, the relationshipbetween eight different morphologic characters (X set) and three different live weights (Y set)measured from 86 kids, German FawnxHair Crossbred, was investigated by canonical correlationanalysis. Moreover, both CCC?s and partial CCCs for meaningful sets, L and Y sets, obtained viaelimination of some variables, were estimated and compared the results of both analyses in the case ofa high canonical correlation coefficient between X and Y sets.The results showed that the CCC was higher than maximum Pearson correlation coefficientbetween chest depth and chest girth, 0.931 and 0.871 respectively, and statistically significant (p<0.01). Moreover, the CCC was estimated as 0.901 for L and Y sets. Instead of eliminating thevariables, the first partial CCC was estimated as 0.572 when the effect of the variables on L and Y setswere kept constant. According to the results, it was determined that there was a difference ofapproximately 33 % between the correlation coefficients estimated for both meaning sets. It was alsodetermined that the original variable contributing the explanatory capacity of U and V the most waschest depth.Key Words: Canonical correlation coefficient, partial canonical correlation coefficient, canonicalvariate.