Solid tümör ve hematolojik maligniteli hastalarda nötropenik ateş ataklarının klinik sonuçlarının değerlendirilmesi
Evaluation of clinical results of neutropenic fever attacks in patients with solid tumors and hematologic malignancy
Yazar: NERİMAN ÖZGÜR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SALİH ATAKAN NEMLİ
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Ateş = Fever ; Febril nötropeni = Febrile neutropenia ; Hematolojik neoplazmlar = Hematologic neoplasms ; Kan hastalıkları = Hematologic diseases ; Mortalite = Mortality ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Nötropeni = Neutropenia ; Risk faktörleri = Risk factors ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Çalışmamızda hematolojik maligniteli ve solid tümörlü ateşli nötropenik hastaların klinik özelliklerini, risk faktörlerini, SOFA (Sequential Organ Failure Assessment), SAPS 2 (Simplified Acute Physiology Score), Pitt Bakteriyemi risk skorlamalarının mortalite ile ilişkisini, enfeksiyon odaklarını; nötropenik hastalara uygulanan tedavi rejimlerini ve tedavide elde ettiğimiz başarı oranımızı araştırmayı amaçladık.

Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesinde 01/10/2014 ile 01/10/2019 tarihleri arasında nötropenik ateş tanısı ile yatarak tedavi edilen solid tümör ve hematolojik malignite tanılı toplam 249 hastanın verileri retrospektif olarak tarandı. Her bir hasta için tek bir febril nötropeni atağı çalışmaya dâhil edildi. Hastalara ait yaş ve cinsiyet gibi demografik bilgilerin yanısıra başvuru anındaki mutlak nötrofil sayısı, nötropeni süresi, primer malignitesi, nötropeni öncesi en son kemoterapi tarihi, almış olduğu kemoterapi protokolü, ek hastalıkları, ampirik başlanan antibiyoterapi rejimi, tedavi modifikasyonları, toplam antibiyotik alma süresi, tedavi yanıtı, toplam hastanede yatış süresi, G-CSF kullanımı, febril nötropeni klinik tablosu, varsa enfeksiyon odağı, varsa mikrobiyolojik üremeleri, MASCC skoru, SAPS II skoru, Pitt bakteriyemi skoru, Sofa skoru kayıt altına alındı.

Bulgular: Çalışmamızda 81 hematolojik malignite ve 168 solid tümörlü hastanın toplam 249 febril nötropeni atağı değerlendirildi. Toplam 53 hastada tespit edilen meme kanseri en sık karşılaşılan malignite türüydü. Kadın/erkek oranı 119/130, ortalama yaş 60,2'idi. Hastaların %49'da ateş nedeni belirlenemezken, %51 hastada mikrobiyolojik veya klinik olarak kanıtlanmış enfeksiyon tespit edildi. Bakteriyemi görülen 27 hastanın 9'da gram pozitif, 18'de gram negatif etken üremesi vardı. Ampirik en sık başlanan antibiyotik piperasilin tazobacktam'dı. Mikrobiyolojik örneklerde etken üremesi, kan ve idrar kültüründe etken üremesi, kan kültüründe gram negatif bakteri üremesi, başlangıçta kombine terapi başlanması, tedavi seyrinde antibiyotik revizyonu yapılması, son alınan kemoterapi ike febril nötropeni atağı arasındaki sürenin kısa olması, MASCC skorunun düşük olması, pitt bakteriyemi skorunun yüksek olması, SOFA skorunun yüksek olması, SAPS 2 skorunun yüksek olmasının mortaliteyi arttırıcı etkisi olduğu tespit edildi. SAPS 2 skorunun mortalite ön görüsü için en yüksek sensitivite ve spesifiteye sahip olduğu değer 48,5 olarak hesaplandı.

Sonuç: Çalışmamızda MASCC, SOFA, Pitt bakteriyemi ve SAPS 2 skorlama sistemleri başvuru gününde hesaplandığında mortalite ön görüsü için başarılı olarak tespit edilmiştir. Bu skorlamalar içerisinde mortalite ön görüsü en başarılı skor SAPS 2 skoru olarak değerlendirilmiştir.

Abstract:
Objective: In our study, we aimed to investigate the clinical features, risk factors, infection foci, treatment regimens, our success rate in treatment, SOFA (Sequential Organ Failure Assessment), SAPS 2 (Simplified Acute Physiology Score), Pitt Bacteremia risk scores relationship with mortality, in febrile neutropenic patients with solid tumors and hematological malignancies.

Materials and Methods: In our study, the data of 249 patients with a diagnosis of solid tumor and hematological malignancy who were hospitalized with a diagnosis of neutropenic fever between 01/10/2014 and 01/10/2019 in İzmir Kâtip Çelebi University-Atatürk Training and Research Hospital were retrospectively reviewed. One febrile neutropenia attack for each patient was included in the study. In addition to demographic information such as age and gender of the patients, absolute neutrophil count at the time of admission, duration of neutropenia, primary malignancy, last chemotherapy date before neutropenia, chemotherapy protocol received, additional diseases, empirical antibiotherapy regimen, treatment modifications, total antibiotic taking time, treatment response, total hospital stay, use of G-CSF, episodes of infection were classified into three major categories, if available focus of infection and microbiological growth, MASCC score, SAPS II score, Pitt bacteremia score, SOFA score were recorded.

Results: In our study, a total of 249 febrile neutropenia attacks of 81 hematological malignancies and 168 patients with solid tumors were evaluated. Breast cancer detected in 53 patients was the most common type of malignancy. The female / male ratio was 119/130, the average age was 60.2. While the cause of fever could not be determined in 49% of the patients, a microbiologically or clinically proven infection was detected in 51% of the patients. Of the 27 patients with bacteremia, 9 had gram positive and 18 had gram negative agent growth. The most common antibiotic used empirically was piperacillin tazobactam. Growth of agent in microbiological samples, growth of agent in blood and urine culture, gram-negative bacteria growth in blood culture, initiation of combined therapy, antibiotic revision during treatment, short time between febrile neutropenia attack with last chemotherapy, low MASCC score, high pitt bacteremia score, high SOFA score, high SAPS 2 score were found to have an increasing effect on mortality. The SAPS 2 score had the highest sensitivity and specificity for predicting mortality was calculated as 48,5.

Conclusion: In our study, when MASCC, SOFA, Pitt bacteremia and SAPS 2 scoring systems were calculated on the day of admission, they were found to be successful for predicting mortality. Among these scoring, the most successful score for mortality predictions was considered to be the SAPS 2 score.