Hadım Hasan Paşa medresesi'nin yeniden işlevlendirilmesi süreci ve iç mekan açısından değerlendirilmesi
The re-functioning process of Hadim Hasan Pasa madrasah and evaluation in terms of interior
Yazar: ŞENAY MEMOĞLU
Danışman: DR. MEHMET ALPER
Beykent Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Hadım Hasan Paşa Medresesi = Hadım Hasan Paşa Madrasah ; Medreseler = Madrasahs ; Restorasyon = Restoration ; Yeniden kullanma = Reuse

Özet:
?Hadım Hasan Paşa Medresesi'nin Yeniden İşlevlendirilmesi Süreci ve İç Mekan Açısından Değerlendirilmesi? isimli bu tez çalışmasında, öncelikle genel olarak medrese kavramı, medresenin tarihi ve işleyiş sistemi araştırılmıştır. Daha sonra 16. yy dönemi (medresenin yapıldığı dönem) içinde İstanbul şehrinde inşa edilmiş olan medreseler incelenmiştir.Hadım Hasan Paşa Medresesi' nin ayrıntılı rölöveleri hazırlanmıştır. Hadım Hasan Paşa Medresesi restitüsyon projesi aşamasında; rölöve çizimleri ışığında yapı üzerindeki izler ve yapının günümüzdeki durumunun tespitiyle, yazılı ve görsel belgeler ve aynı dönemde inşa edilmiş olan medrese örnekleri incelenerek yapının özgün durumu tespit edilmeye çalışılmıştır. Restitüsyon aşamasında yapının sonradan değiştirilmiş ve yok olmuş olan bölümleriyle ilgili olarak aynı dönem içerisinde, Hadım Hasan Paşa Medresesi' nden daha erken tarihte inşa edilmiş olan medreseler incelenmiştir. Bu yapılar yazılı, görsel kaynaklardan yararlanarak incelenmiş ve değerlendirme tabloları hazırlanmıştır. Hazırlanan tablolarda yapıların mimari özellikleri ve günümüzdeki durumları detaylı olarak tanımlanmıştır.Hadım Hasan Paşa Medresesi'nin restorasyon projesinde restitüsyon projesine ve yapıya verilen yeni işleve uygun olarak yapının onarımı için gerekli görülen müdahaleler saptanmış ve plan, cephe, kesit ve üçboyutlu çizimleri hazırlanmıştır. Hadım Hasan Paşa Medresesi' ne yeni bir işlev kazandırılarak yeniden hayata geçirilmesi amaçlanmıştır.Zamanın sürekliliği içerisinde, toplumlarda görülen değişim, insanların ihtiyaçlarını değiştirirken, ait oldukları zamana ve bağlama göre şekillenen mekanları, dolayısıyla yapıları da değiştirmektedir. Özgün işlevini kaybeden yapılar, işlevlerini kaybetseler de yapısal özelliklerini korumakta, dolayısıyla yeniden işlevlendirmeye uygun olmaktadırlar.Yeni yapıların yapılması ile birlikte, işlevsel olarak eskimiş yapıların yeni işlevler yüklenerek kullanılması ise alternatif bir yapı üretim tekniği olarak karşımıza çıkmaktadır.Bu üretim tekniği, yeni ihtiyaçlara göre şekillenen mekansal program ile mevcut yapının mekansal ve yapısal özelliklerinin örtüşmesine bağlı olarak şekillenmelidir.Yeniden işlevlendirme ile Hadım Hasan Paşa Medresesi'nin günümüzde de kullanılabilmesine imkan verilmiş, bunun sonucu olarak ta, yapının zaman içinde dondurulmadan yaşamasını, çevresiyle etkileşim halinde olmasını sağlamıştır. Bu yeni işlev ile gerekli olan iç mimari tefriş ve yerleşim öneri projesi hazırlanmıştır.Anahtar Kelimeler: Medreseler, Hadım Hasan Paşa, Restorasyon, Yeniden Kullanım.

Abstract:
In this thesis titled ?The Re-Functioning Process Of Hadim Hasan Pasa Madrasah And Evaluation In Terms Of Interior? examples, challenges in preparation for the future and solution offers, principally the general madrasah concept and its history and operation system are studied. Then the madrasahs constructed in Istanbul in the 16th century are detailed.Detailed surveys of Hadım Hasan Paşa Madrasah were prepared. During the restitution project phase of Hadım Hasan Paşa Madrasah; with the detection of the traces on the building and the current condition of the building under the light of the survey drawings, the original condition of the building was tried to be determined by examining the written and visual documents and other madrasah examples constructed within the same period.During restitution phase, the other madrasahs constructed earlier than Hadım Hasan Paşa Madrasah in the same period were examined in order to obtain information on the building parts amended or destroyed in time. These buildings were reviewed on written and visual sources and evaluation tables were arranged. Architectural characteristics and current conditions of the buildings were defined in detail in the tables.In the restoration project of Hadım Hasan Paşa Madrasah, the necessary interventions for the repair of the building in accordance with the restitution project and its new function were identified and plan, siding, section and three dimensional drawings were prepared. Revival of Hadım Hasan Paşa Madrasah was aimed at by commissioning a new function. With this new function, the necessary interior architecture furnishing and settlement suggestion project was prepared.Key Words: Madrasahs, Hadım Hasan Pasa, Restoration, Reuse.