Sorumlu ortak başdenetçi rotasyonunun kar yönetimi uygulamaları üzerindeki etkisi: İmalat sektöründe bir uygulama
The impact of the responsible joint chief auditor rotation on earnings management practices: An application in the manufacturing sector
Yazar: AHMET AKGEMCİ
Danışman: PROF. DR. AYDIN KARAPINAR
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Denetçiler = Controller ; Kar yönetimi = Profit management ; Rotasyon = Rotation ; Üretim sektörü = Production sector ; İhtiyari tahakkuklar = Discretionary accruals

Özet:
2000'li yıllarda meydana gelen Enron ve Wordcom gibi finansal skandallar sonrasında denetçi rotasyonu, yasal otoriteler ve araştırmacılar tarafından tartışılmaya başlanmıştır. Literatürde anılan tartışmalara Türkiye örneklemi esas alınarak katkı sağlamayı hedefleyen bu çalışmada, KGK ve SPK düzenlemeleri çerçevesinde firma ve denetçi düzeyinde gerçekleştirilen zorunlu rotasyon uygulamalarının ve isteğe bağlı denetçi değişikliklerinin (gönüllü firma-gönüllü denetçi) kar yönetimi uygulamaları üzerinde bir etkisinin olup olmadığı incelenmiştir. Kar yönetimi uygulamalarının göstergesi olarak toplam tahakkuk bazlı modeller (Jones, Performans Düzeltmeli Jones, Geliştirilmiş Jones, Kothari) ile tahmin edilen ihtiyari tahakkukların dört türü (mutlak, orijinal, pozitif, negatif) kullanılmıştır. Araştırmada zorunlu firma, zorunlu denetçi ve gönüllü denetçi rotasyonlarının kar yönetimi uygulamaları üzerinde önemli düzeyde bir etkisinin olmadığı tespit edilmiş, gönüllü firma rotasyonuyla kar yönetimi uygulamaları arasında pozitif yönde anlamlı ancak zayıf ilişkiler olduğuna ilişkin bulgulara ulaşılmıştır. Elde edilen bu sonuçlar, zorunlu rotasyon uygulamalarının kar yönetimi üzerinde önemli düzeyde bir etkisinin olmadığını, genel itibariyle kar yönetimi uygulamalarını sınırlamadığını göstermekte ve zorunlu rotasyona karşı olan çalışma sonuçlarını desteklediği söylenebilir. Diğer taraftan zorunlu rotasyon sonrası farklı denetim ekibinin, farklı bir bakış açısıyla kar yönetimi uygulamalarını kısıtlayacağını, finansal raporlamanın kalitesini artıracağını ve denetçinin bağımsızlığının sağlanacağını ileri süren zorunlu rotasyon savunucularının görüşleri ile farklılık arz etmektedir.

Abstract:
After financial scandals such as Enron and Wordcom that occurred in the 2000s, auditor rotation has been discussed by legal authorities and researchers. In the literature cited in discussions Turkey aims to contribute based on the sample in this study, KGK and SPK arrangements frame carriers of the mandatory rotation applications in the inspector level and optional controller changes (voluntary company-voluntary inspector) examined whether the effect on earnings management applications. Four types of discretionary accruals (absolute, original, positive, negative) estimated by total accrual-based models (Jones, Performance Adjusted Jones, Improved Jones, Kothari) were used as indicators of earnings management practices. In the study, it was determined that mandatory firm, mandatory auditor and voluntary auditor rotations did not have a significant effect on earnings management practices, and it was found that there were positive and significant weak relationships between voluntary firm rotation and profit management practices. These results show that compulsory rotation practices do not have a significant effect on profit management, do not limit profit management practices in general, and it can be said that they support the results of the study against forced rotation. On the other hand, it differs with the opinions of the advocates of mandatory rotation, who argue that different audit teams will restrict profit management practices with a different perspective, increase the quality of financial reporting and ensure the independence of the auditor after the mandatory rotation.