Halk hekimliği ve Çankırı'daki halk hekimliği ile ilgili inanış ve uygulamalar
Public medicine the approaches towards in and the pertaining implementations in Çankırı
Yazar: CANDAN TORUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HAMİYE DURAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Eski Türk inançları = Old Turkish beliefs ; Halk hekimliği = Folk medicine ; Çankırı = Çankırı ; İnançlar = Beliefs

Özet:
Çalışmamızın konusu "Halk Hekimliği ve Çankırı'daki Halk Hekimliği ile İlgili İnanış ve Uygulamalaradır. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Çankırı'nın tarihi, coğrafyası ve kültür değerleri hakkında kısaca bilgi verilmiştir. İkinci bölümde halk hekimliği ve halk hekimliği ile ilglili temel kavramlara yer verilmiş, ardından halk hekimliğinin tarihçesi anlatılmıştır. Bu bölüm sonunda "Türklerde Halk Hekimliği ve Ölümsüzlük Arayışı" başlığı altında ölümsüzlük arayışı ve Türklerde halk hekimliğinin tarihi gelişimi anlatılmıştır. Üçüncü bölüm ise Çankırı yöresinde halkın hastalıklara karşı uyguladığı tedavi yöntemleriden oluşmaktadır. Bu tedavi yöntemleri ocaklar, ziyaret yerleri, kaplıca ve şifalı sular, nebatî kaynaklı tedavi yöntemleri, hayvanı kaynaklı tedavi yöntemleri ve diğerleri olmak üzere altı başlık altında toplanmıştır. Yörede tespit ettiğimiz ocaklarda ve ziyaret yerlerinde karşımıza çıkan uygulamalar eski Türk inaçlarının çeşitli sebelerle değişikliğe uğramış şeklidir. Kaplıca ve şifalı sular, nebatî ve hayvanı kaynaklı ilâçlar ise günümüz modern tıbbına en yakın olan tedavi yöntemleridir.' Bu çalışmanın neticesinde Çankırı yöresinde halk hekimliğinin hem eski Türk inançlarının izlerini taşıyan manevî uygulamalarla ve hem de günümüz modern tıbbına yakın bazı uygulamalarla devam ettiği sonucuna varılmıştır. Eserin sonuna yararlanılan kaynaklar, görüşme yapılan kişilerin isimleri ve tedavide kullanılan bitkilerin fotoğrafları konulmuştur.

Abstract:
The subject of our study is " Public Medicine, the Approaches towards it and the pertaining Implementations in Çankırı". Our study consists of three chapters. In the first chapter, brief information concerning the historical and geographical features of Çankırı as well as cultural values in Çankırı has been given. The second chapter defines public medicine and the basic concepts concerning public medicine and in succession, the history of public medicine has been handled in brief. At the final part of this chapter, the search for immortality and the development of public medicine within the Turkish society have been studied under the title "Public Medicine and the Search for Immortality in the Turkish Society". The third chapter is about the traditional methods of treatment applied on diseased people in Çankırı. These methods of treatment are handled under six headings which are; soliciting restoration of health from certain families the members of which are believed to have the spiritual power to cure people, places visited for cure or recovery ( such as tombs), thermal springs and health restorative springs, herbal based treatment methods and cures, animal based treatment methods and cures and others. The implementations we came across when observing the methods of treatment by people who are believed to restore health and at the places visited for health restoration, were the somehow modified versions of older implementations stemming from old Turkish faiths. The thermal springs, health restorative springs, herbal and animal based treatment methods are the ones closest to today's modern medicine. Consequently, it has been found that public medicine in Çankırı has been carried on both with implementations spiritual in nature which stem from ll