4 telli klasik kemençenin Türk müziğindeki icraya katkıları
4 stringed kemençe and it's contributions to the performance of Turkish music
Yazar: DİLBER ERSU
Danışman: YRD. DOÇ. ÇETİN KÖRÜKÇÜ
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Müziği Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Müzik = Music

Özet:
Çalışmamda; Klasik Türk Müziği'nin eski ve önemli sazlarından olankemençenin, önce tarihi ele alınmıştır. 4 Telli Klasik Kemençe'nin doğuşu vegelişimi, gelişimi ile ilgili ilk örnekler ve uygulanması, daha sonra 3 ve 4 tellikemençelerin anatomik açıdan karşılaştırılması ele alınarak, 4 telli kemençeninsağladığı avantajlar incelenmiştir.Kemençe bir Orta Asya yaylı sazı olan Iklığ'a (Okluğ) dayanmaktadır.Anadolu metinlerinde yaylı sazların genel adı ?Iklığ? olarak belirtilmiştir. Kemençesazı, ses niteliği bakımından Türk Müziği'nde insan sesine en yakın olan sazdır.Bu araştırma sırasında kaynaklardan ve kaynak kişilerden, günümüzde önemlikemençe yapımcıları olarak; Cafer AÇIN ve Sefer Yücel AÇIN'ı tespit edebildik.Çalışmada Türk Musikisi'ndeki bazı makamların dizilerini ele aldık ve budizileri 1 ses, 4 ses, 5 ses transpoze ederek, 3 Telli ve 4 Telli Klasik Kemençe'dekiparmak pozisyonlarını, 1/1 ölçek ile tespit ettik.3 Telli Kemençe sazının telleri bilindiği gibi Re, Sol, Re'dir. Görüştüğümüzbazı kemençecilerin bu akordu Re, Sol, Re yerine Do, Sol, Re olarak yani Re sesini 1ses aşağı Do perdesine düşürerek sazlarını icra ettiklerini gördük. Böylece 4 TelliKemençe akordu ile aynı olur. Bu da 4 Telli Kemençeye ne kadar ihtiyaçduyulduğunun göstergesidir. Bu konu üzerindeki çalışmalar hazırladığımız tezdeincelenmiştir.Anahtar Kelimeler: Kemençe, 4 Telli Kemençe, icra, pozisyon

Abstract:
In my thesis, firstly the history of the kemençe, which is one of the old andsignificant instruments of Turkish Classical Music, is issued. The birth andimprovement of 4 Stringed Classical Kemençe and the first examples aboutimprovements and executions in Kemençe, then the comparisons on anatomicalperspective between 3 and 4 Stringed Kemençe are discussed and the advantagesprovided by 4 Stringed Classical Kemençe are scrutinized.Kemençe is based on Iklığ (Okluğ) which is a stringed Middle Asianinstrument. In the Anatolian texts general name of the stringed instruments arementioned as ?Iklığ?. As an instrument, Kemençe is the closest instrument to thehuman voice by its voice quality.During this research, based on the references and referance persons, I haveestablished, Cafer AÇIN and Sefer Yücel AÇIN, considering that they had animportant role, as the significant kemençe producers.In my thesis, I considered some position of scales and transposed these scaleswith 1 voice, 4 voice, 5 voice and the finger positions of 4 Stringed ClassicalKemençe fixed by 1/1 scale.As it is known, 3 Stringed Classical Kemençe has strings of Re, Sol, Re. WhenI talked some Kemençe executers I have seen that some Kemençe executers replacedthe Re, Sol, Re accord with Do, Sol, Re accord that the Kemençe executers aim toreduced Re accord by 1 voice lower to Do in their execution. So that this accord issame to accord of 4 Stringed Kemençe. And this shows, the indication needed to 4Stringed Kemençe. The Researches about this matter are discussed in my thesis.Key Words : Kemençe, 4 Stringed Kemençe, execution, position