Erken ergenlik döneminde spor eğitiminin ayak tabanına etkisi
The effect of sports training on the soles of the feet in early adolescence
Yazar: AYLİN ÖZGE PEKEL
Danışman: PROF. DR. LATİF AYDOS
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Erken ergenlik = Early puberty ; Plantar basınç = Plantar pressure ; Spor = Sports ; Spor eğitimi = Sport education

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı erken ergenlik döneminde spor eğitiminin ayak tabanına etkisini belirlemektir. Araştırmaya Ankara'daki spor kulüplerinde lisanslı olarak en az iki sene spor eğitimi alan 353 çocuk ile spor eğitimi almayan 333 çocuk gönüllü katılım esasına dayalı olarak katılmıştır. Bireylerin demografik bilgileri kaydedildikten sonra boy uzunlukları, vücut kütle indeks değerleri ile pedabarografik analiz değerlendirmeleri Rsscan (Rsscan-Footscan V9) cihazı ile dik duruş poziyonunda yapılmıştır. Verilerin analizinde aritmetik ortalama ve standart sapma ve yüzdelik değer gibi betimsel istatiksel parametrelerin yanı sıra verilerin normal dağılım gösterip göstermediğini belirlemek için Skewness ve Kurtosis değerlerine bakılmış ve değerleri ± 2,0 sağlayan veriler için parametrik testler, sağlamayan veriler için nonparametrik testler kullanılmıştır. İkili grup karşılaştırmalarında basıklık ve çarpıklık değerlerini sağlayan veriler için Independent T-test, sağlamayan veriler için Mann Whitney-U testi kullanılmıştır.  Normal dağılım gösteren veriler için ilişkiyi tespit etmek adına Pearson Korelasyon testi uygulanmıştır. T-testi sonuçları incelendiğinde yaş (yıl) değerleri ile spor yapma durumları arasında spor yapan katılımcılar lehine istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir (p<0,05).  Spor yapma durumuna göre bölgesel dağılım t-testi sonuçları incelendiğinde static Q2 (sol ayak ön bölgesi) değerleri ile spor yapma durumları arasında spor yapan katılımcılar lehine istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Spor yapan katılımcıların korelasyon sonuçlarına bakıldığında yaş ve boy uzunluğu ile Q2 değerleri arasında pozitif yönde bir ilişki, Q4 değerleri arasında ise negatif yönde bir ilişki tespit edilmiştir (p<0,05, p<0,01). Spor yapmayan katılımcıların korelasyon test sonuçları incelendiğinde, boy uzunluğu ile statik ön ayak değerleri arasında pozitif yönde bir korelasyon tespit edilmiştir (p<0,05). Katılımcıların yaş ve cinsiyet değişkenleri üzerinden basınç değerleri korelasyon sonuçları incelendiğinde; spor yapan erkek katılımcıların Q2 ve Statik ön ayak değerleri ile yaş değişkeni arasında pozitif yönde bir ilişki tespit edilmiştir (p<0.05, p<0.01).  Ayakkabı numara tercihine göre katılımcıların yaş ve Q3 değerleri incelenmiş olup, 13 yaş grubundaki spor yapmayan katılımcılar lehine anlamlılık saptanmıştır (p<0,05). Sonuç olarak erken ergenlik döneminde spor eğitiminin basınç dağılımını etkileyebileceği görülmüştür. Sonuçlarımız ışığında ayak deformitelerinin ileri yaşlarda sebep olacağı problemler düşünüldüğünde erken ergenlik döneminde çocukların ayaklarının değerlendirilmesi gerektiğini düşünmekteyiz. Ayrıca ayak deformiteleri olan bireylerin değerlendirilmesinde satatik pedaborografik analizlerin dinamik analizlerle birlikte daha etkin sonuç vereceğini öngörmekteyiz.

Abstract:
The main aim of this study was to determine the effect of sports education on the sole of the foot in early adolescence. In the study, 353 children who had at least two years of licensed sports training in sports clubs and 333 children who did not receive sports training in Ankara, participated on the basis of voluntary participation. After collecting demographic information of the participants, their height, body mass index values and pedabarographic analysis were evaluated with the Rsscan (Rsscan-Footscan V9) device in an upright posture. In the analysis of the data, descriptive statistical parameters such as mean, standard deviation, and percentage values as well as Skewness and Kurtosis values were used to evaluate whether the normality distrubition was met. In paired group comparisons, independent t-test was used for data that met the kurtosis and skewness values, and Mann Whitney-U test was used for data that did not. Pearson Correlation test was used to determine the relationship for normally distributed data. When the t-test results were examined, a statistically significant difference was found between the age (years) values and the status of doing sports in favor of the participants who do sports (p<0,05). When the regional distribution t-test results were examined according to the sporting status, a statistically significant difference was found between the static Q2 (left forefoot anterior region) values and the sporting status in favor of the participants doing sports (p<0,05). According to the correlation results of the participants who practiced sports, there was a positive correlation between age and height and Q2 values, and a negative correlation between Q4 values (p<0,05, p<0,01). When the correlation test results of the participants who did not do sports were analyzed, a positive correlation was found between height and static forefoot values (p<0,05). When the correlation results of the pressure values of the participants over age and gender variables were analyzed; a positive correlation was found between the Q2 and static forefoot values of the male participants doing sports and the age variable (p<0.05, p<0.01). Age and Q3 values of the participants were examined according to shoe size preference, and significance was found in favor of the participants in the 13 age group who do not do sports (p<0,05). As a result, it was observed that sports training in early adolescence may affect pressure distribution. In the light of our results, we think that the feet of children should be evaluated in early adolescence considering the problems that foot deformities may cause in later ages. In the light of our results, we think that the feet of children should be evaluated in early adolescence considering the problems that foot deformities may cause in later ages.