Daha önce antipsikotik tedavi kullanmamış şizofreni hastalarında serum GDNF ve NGF düzeyleri
Serum GDNF and NGF levels of drug-naive schizophrenia
Yazar: BAİSE TIKIR
Danışman: UZMAN ŞAFAK YALÇIN ŞAHİNER
Sağlık Bakanlığı / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Şizofreni heterojen doğası ile etyopatogenezi tam olarak anlaşılamayan, önemli ölçüde yeti yitimine yol açan, kronik seyri nedeni ile birey, aile ve topluma maddi ve ruhsal yükü ağır olan bir hastalıktır. Günümüze kadar şizofreni etyolojisini aydınlatmaya yönelik birçok hipotez öne sürülmüştür. Bu hipotezlerden üzerinde fazla durulanlarından birisi de nörogelişimsel hipotezdir. Nörogelişimsel hipotez; nöronal göç, nöronal bağlantılar ve nöral plastisitede meydana gelen bozuklukların spesifik beyin bölgelerinde yapısal anormalliklere yol açtığını, bunun da şizofreni gelişiminde önemli rol oynadığını ileri sürmektedir. GDNF ve NGF beyinde nöronların oluşması, çoğalması, yaşamını sürdürmesi ve muhafazası ile bu faktörün şizofreninin patofizyolojisi ile muhtemel ilişkisini tanımlayan önemli ölçüde delil vardır. GDNF ve NGF düzeylerinin şizofreni hastalarının beyinlerinde değişiklik gösterdiğine dair farklı kaynaklarda kanıtlar olsa da sonuçlar tartışmalıdır. Çalışmamızdaki amacımız daha önce hiç antipsikotik tedavi almamış şizofreni hastalarının serum GDNF ve NGF düzeylerini sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırmak ve hastaların tedavisiz kaldığı süre ile GDNF ve NGF seviyeleri arasındaki ilişkiyi incelemektir.
Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Kliniğine tedavi için başvurmuş, hastanede yatırılarak ayırıcı tanısı yapılmış ve DSM-5 tanı sınıflamasına göre şizofreni tanısı konmuş, daha önce herhangi bir antipsikotik ilaç kullanımı olmamış ve halen olmayan 45 şizofreni hastası çalışmaya dâhil edilmiştir. Yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş ruhsal ve fiziksen yönden sağlıklı 45 kişi kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Tüm katılımcılara sosyodemografik bilgi formu verilmiş, şizofreni grubuna PANSS ölçekleri uygulanmış tüm katılımcıların serum GDNF ve NGF düzeyleri ölçülmüştür.
Sonuç olarak serum GDNF ve NGF düzeyleri şizofreni hasta grubunda sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur. Şizofreni hastalarındaki serum GDNF ve NGF düzeyleri ile yaş, eğitim süresi, cinsiyet, aile öyküsü ve sigara kullanımı gibi değişkenlerle anlamlı derecede ilişki saptanmamıştır. Serum GDNF veNGF düzeyleri ile hastaların tedavisiz kaldığı süre arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Hastaların tedavisiz kaldığı süre artıkça şizofreninin PANSS negatif ve hastalığın genel psikopatoloji skorlarının anlamlı derecede korelasyon gösterdiği anlaşılmıştır.

Abstract:
Background:
The  neurodevelopmental  hypothesis  is  one  of  the  most-emphasized  hypotheses  in  the etiology  of  schizophrenia.  Nerve  growth  factor  (NGF)  and  glial  cell-line  derived  neurotropic  factor(GDNF) are neurotrophic factors that provide growth, differentiation, and survival in nerve cells in the development process. In this study, we aimed to compare the GDNF and NGF levels of schizophrenia patients  with  healthy  controls  and  to  analyze  the  relationship  between  the  Positive  and  Negative Syndrome Scale (PANSS) scores, serum GDNF and NGF levels and the duration of untreated psychosis(DUP) of the patients. 
Methods:
The  study  involved  45  patients  with  a  diagnosis  of  schizophrenia,  who  had  never  used any antipsychotic drug, and 45 age- and sex-matched healthy participants. The participants filled a sociodemographic  data  form.  The  PANSS  was  applied  to  evaluate  the  clinical  conditions.  Before  the initiation of the treatment, serum samples were collected from the patients. 
Results:
The difference between the GDNF and NGF levels of the patient group and control group was 
statistically significant. The serum GDNF and NGF levels in schizophrenia patients were lower than healthy controls. No correlation was found between the DUP and serum GDNF and NGF levels. There was a positive correlation between general psychopathology and negative scores of PANSS and the DUP of patients. 
Conclusion:
GDNF and NGF levels seem to be indicators of schizophrenia and its progress; nevertheless, 
we still do not have sufficient information about these neurotrophic factors. The results of our study indicate that the neurodevelopmental changes occurring at the early stages of the illness prominently affect the progress of disease, highlighting the importance of treatment in the early stages of disease.