Opere diferansiye tiroid kanserli hastalarda tirotropin supresyon tedavisinin kardiyak fonksiyonlar üzerine etkileri
The effects of thyrotropin suppression therapy on cardiac functions in patients with operated differential thyroid cancer
Yazar: SEMİH ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. ZİYNET ALPHAN ÜÇ
Uşak Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Bu çalışmada opere Diferansiye Tiroid Kanseri (DTK)'li hastalarda Tiroid 
Stimulan Hormon (TSH) supresyon tedavisinin kalp hızı varyabilitesi (heart rate 
variability; HRV) ve QT dispersiyonundaki (Qtd) değişimi; ritm bozuklukları ve 
diyastolik fonksiyonlar üzerine etkilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Uşak Eğitim Araştırma Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma 
Hastalıkları Polikliniği'nde, 30 Haziran 2021 - 31 Aralık 2022 tarihleri arasında 
yapılan bu kesitsel çalışmaya total tiroidektomize DTK'li, en az bir yıldır levotiroksin 
(L-T4) supresyon tedavisi alan 125 hasta dahil edilmiştir. Olgular revize edilmiş 
Amerikan Tiroid Derneği (ATA) kılavuzu risk gruplarına göre, TSH düzeyi (i) <0,1 
mIU/L olanlar, (ii) 0,1-0,5 mIU/L arasında ve (iii) 0,5-2 mIU/L arasındaki olguları 
kapsayacak şekilde üç gruba ayrılmıştır. İlk iki grup TSH supresyon grubu, son grup 
ise TSH replasman (kontrol) grubu olarak tanımlanmıştır. Hastalar standart 12 
derivasyonlu elektrokardiyogram (EKG), 24 saatlik ritm holter, standart ve doku 
dopler ekokardiyografi ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Tiroid Stimulan Hormon (TSH) değeri 0,5-2 mIU/L olan 43 (%34), 0,1-0,5 
mIU/L olan 55 (%44) ve 0,1mIU/L'in altında olan 27 (%22) hasta bulunmaktadır. 
Olguların %90,4'ü kadındır ve yaş ortalaması 42±6 yıldır. Diğer demografik verilerde 
gruplar arası farklılık bulunmamaktadır (yaş, boy, vücut ağırlığı, vücut kitle indeksi 
(VKİ)). 24 saat ritm holter analizlerinde atriyal fibrilasyon, atriyal prematür 
kontraksiyon, ventriküler prematür kontraksiyon ve kalp hızı varyabilitesi (HRV) 
sıklığı açısından; supresyon ve replasman grupları arasında anlamlı farklılık 
gözlenmemiştir. 
Ekokardiyografik değerlendirmede TSH değerleri 0,1 mIU/L'in altında olan hastaların 
sol ventrikül diyastol sonu çapı (EDD) TSH değerleri 0,5-2 mIU/L aralığında olan 
replasman grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (45,35±3,54 ve 
42,74±6,08; p=0,016). Erken diyastolik dolum mitral kapak velositesi (E) değeri, TSH 
değerleri 0,1-0,5 mIU/L arasında olan hastalarda TSH değeri 0,5-2 mIU/L aralığında 
olan replasman grubundan anlamlı olarak daha düşük bulunmuştur (0,7(0,6-0,8) ve 
0,84(0,7-0,98); p=0,010). 
 
Supresyon gruplarında QTd ve QTc dispersiyonu (QTcd) süreleri replasman grubuna 
göre anlamlı olarak daha uzun saptanmıştır. Multivariate regresyon analizlerde 
TSH'nin QTd (β =-0,299; p=0,002) ve QTcd (β =-0,300; p=0,002) değerlerini diğer 
değişkenlerden bağımsız olarak etkilediği tespit edilmiştir. TSH değeri azaldıkça QTd 
ve/veya QTcd süresi uzamaktadır.
Sonuç: Diferansiye Tiroid Kanserli hastalarda TSH supresyon tedavisinin QTd, QTcd 
ve diyastolik fonksiyonlar üzerine etkileri olabilir. Klinik pratikte DTK'li hastalarda 
QTd ve QTcd'nin değerlendirilmesi, kardiyovasküler riskin saptanması ve TSH 
supresyon yoğunluğunun ayarlanması için klinisyenlere önemli ipuçları sağlayabilir.
Bununla birlikte uzun vadede bu hastalarda anlamlı bir aritmi riski artışı olmadığı 
gösterilmiştir. TSH baskılama tedavisinin ATA kılavuzunda tanımlanan risk 
sınıflandırmasına göre yapılması ve devam eden risk değerlendirmelerine göre revize 
edilmesi önemlidir.
Anahtar Kelimeler: Diferansiye tiroid kanseri, Tirotiropin supresyon tedavisi, 
kardiyak fonksiyonlar, Heart rate variability, QT dispersiyonu.

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to evaluate the effect thyrotropin suppression therapy 
on cardiac functions (heart rate variability (HRV), QT dispersion, rhythm disorders 
and diastolic function) in differentiated thyroid cancer (DTC) patients who received 
total thyroidectomy.
Methods: This cross-sectional study was carried out in Endocrinology and 
Metabolism Diseases Out-Patient Department of Uşak Training and Research Hospital 
between 30 June 2021 and 31 December 2022. The study included 125 patients with 
DTC who underwent total thyroidectomy and received L-T4 suppression therapy for 
at least one year. The patients were divided into three groups according to the revised 
American Thyroid Association Management Guidelines for thyroid nodules and DTC, 
those with thyroid stimulating hormone (TSH) levels <0.1 mIU/L (i), between 0.1-0.5 
mIU/L (ii), and between 0.5-2 mIU/L (iii). The first two groups were defined as the 
TSH suppression group, and the last group as the TSH replacement (control) group.
Results: There were 43 (34%) patients with a TSH value of 0.5-2 mIU/L, 55 (44%) 
with 0.1-0.5 mIU/L, and 27 (22%) patients with a TSH value below 0.1mIU/L. 90.4% 
of the cases were women and the mean age was 42±6 years. There is no difference 
between groups in other demographic data (age, height, body weight, body mass index 
(BMI). No significant difference was observed between the suppression and 
replacement groups in terms of the frequency of atrial fibrillation, atrial premature 
contraction (APC), ventricular premature contraction (VPC) and HRV in the analyzes 
performed with 24-hour rhythm holter. In echocardiographic evaluation, left 
ventricular end-diastolic diameter (LV EDD) values of patients with TSH below 0.1 
mIU/L were found to be significantly higher than in the replacement group with TSH 
in the range of 0.5-2 mIU/L (45.35±3, 54 and 42.74±6.08; p=0.016). Early diastolic 
filling mitral valve velocity (E) value was found to be significantly lower in patients 
with TSH values between 0.1-0.5 mIU/L than in patients with TSH values between 
0.5-2 mIU/L (0.7(0, 6-0.8) and 0.84(0.7-0.98); p=0.010).
 
QT dispersion (QTd) and QTc dispersion (QTcd) times were found to be significantly 
longer in the suppression groups compared to the replacement group. In multivariate 
regression analyzes, it was determined that TSH affected QTd (β =-0.299; p=0.002) 
and QTcd (β =-0.300; p=0.002) values independently from other variables. As the TSH 
value decreases, the QT and/or QTc dispersion time increases.
Conclusion: TSH suppression therapy may have effects on QTd and/or QTcd and 
diastolic functions in patients with DTC. In clinical practice, the evaluation of QTd 
and QTcd in patients with DTC may provide clinicians with important clues for 
determining cardiovascular risk and adjusting TSH suppression intensity. However, it 
has been shown that there is no significant increase in arrhythmia risk in these patients 
in the long term. It is important that TSH suppression treatment is carried out according 
to the risk stratification defined by the ATA guideline and that it is revised according 
to the ongoing risk reassessments.
Keywords: Differentiated thyroid cancer, Thyrotropine suppression therapy, cardiac 
functions, Heart rate variability, QT dispersion