Raylı sistem araçları cer motorlarının dizayn parametrelerinin belirlenmesi ve yerli imalat imkanlarının araştırılması
Determination of design parameters for rolling stock traction motors and investigation of domestic production possibilities
Yazar: MEHMET KARADERE
Danışman: DR. MUAMMER KANTARCI
Bahçeşehir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kentsel Sistemler ve Ulaştırma Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering ; Ulaşım = Transportation

Özet:
Şehiriçi ve şehirlerarası ulaşım türlerinde raylı sistem uygulamalarının önemi artmaktadır. Her geçen gün raylı sistem ağının genişlemesi, raylı sistem araçlarına olan ihtiyacı da artırmaktadır. Bu nedenle yapılan araç, sistem ve ekipman üretimleri dikkat çekmektedir. Buna istinaden, bu tezde raylı sistem araçlarındaki cer motor ihtiyacı ve tasarım parametrelerine dair incelemeler yapılmış ve çözüm önerileri sıralanmıştır.

Dünya pazarında raylı sistem araçlarının durumundan söz edilmiş, Türkiye ve bazı Avrupa ülkelerinin demiryolu varlığından ortaya konulmuştur. Aynı zamanda Türkiye pazarında faaliyet gösteren işletmeci kuruluşlarla kamuda ve özel sektörde araç imalatı yapan kuruluşlar tanıtılmıştır. Türkiye?de işletme halinde olan araçlardaki cer motor teknolojileri teknik açıdan incelenmiştir. Cer motor teknolojileri olarak, doğru akım motorları, sincap kafesli asenkron motorlar ve sabit mıknatıslı senkron motorların mukayesesi yapılmıştır. Yurtdışı ABB ve TSA-Austria cer motor üreticilerinin profilleri ve Türkiye pazarındaki işletmecilerin araç profilleri incelenerek cer motor ihtiyacı ortaya konmuştur. Mevcut cer motor teknolojilerine ve Türkiye pazarının taleplerine istinaden cer motor dizayn parametreleri sıralanmıştır. Cer motoru dizayn parametrelerine göre Türkiye?deki cer motor üretiminin durumu belirtilmiş ve bu üretimin yapılması sürecindeki maliyet bilgileri verilmiştir.

Sonuç olarak, raylı sistem araçlarınıda kullanılan mevcut doğru akım motorları, indüksiyon motorları ve sabit mıknatıslı senkron motorlar teknik özellikler bakımından mukayese edilerek dizayn parametreleri elde edilmiştir. Bu sonuçlarla mevcut araç üretimindeki yerlilik oranı ve raylı sistem hedefleri göz önüne alınarak, talepler ve mevcut altyapı çerçevesinde yerli imalat imkanları incelenmiştir. 


Anahtar Sözcükler: Cer Motor, sincap kafesli asenkron motor, sabit mıknatıslı senkron motor, DC motor

Abstract:
Importance of railway transportation is increasing day to day. Expansion of railway network makes the need for Rolling stocks higher. So that, production of Rolling stock equipment and system attracts attention of mankind, based on this issue this paper is written by observing parameters of traction motor need and design, submits some solution suggestions.

Status of Rolling stocks all around the World is mentioned and existence of Turkey and Europe railway existence is presented. At the same time, companies which produces Rolling stock or making managership for state or private industry in Turkey are introduced. Vehicles used in Turkey are examined technically. DC motors, squirrel cage induction motors and permanent magnet synchronous motors are compared in terms of traction system. According to Turkey market?s desire, traction motor design parameters of ABB and TSA-Austria which are international companies are analyzed and need of traction motor is submitted. Current traction motor design parameters are ordered in respect to Turkey?s market demands and current traction motor technologies. Status of production of traction motor in Turkey is defined and costs of this production are compiled.
 
As a result, design parameters of traction motor gathered by analogising DC motors, induction motors and permanent magnet syncrhonous motors. With these results, taking Turkey?s domestic production aims into account, probability of domestic production is investigated, considering demands and manufacturing capability of Turkey.


Keywords: Traction Motor, squirrel cage induction motor, premanent magnet synchronous motor, DC motor