Köpeklerde akciğer hastalıklarının tanısında bilgisayarlı tomografi ve torasik radyografi bulgularının karşılaştırılması
Comparison of computed tomography and thoracic radiography findings for the assessment of pulmonary diseases in dogs
Yazar: DEVA BAŞAK BOZTOK ÖZGERMEN
Danışman: PROF. DR. ALİ BUMİN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Köpek hastalıkları = Dog diseases ; Köpekler = Dogs ; Radyografi = Radiography ; Radyografi-göğüs = Radiography-thoracic ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Vücutta hayati önem taşıyan sistemlerden birisi olan solunum sistemine ait hastalıklar, solunum fonksiyonunun bozulmasına neden olarak hastanın hayatını riske sokar. Bunun için bu sisteme ait hastalıkların tanısının zamanında, doğru şekilde yapılması ve uygun bir sağaltımın planlanması gerekir. Solunum sistemi hastalıklarında doğru bir tanı ve sağaltım yapılmazsa bu durum hastanın ölümü ile sonuçlanabilir. Bu çalışmada akciğer hastalığı bulunan köpeklerin anamnezleri alındıktan sonra; köpeklerin direkt toraks grafisi alınarak akciğer hastalıklarının radyografik muayenesi yapıldı. Radyografik muayene sonunda akciğer hastalıklarına ait elde dilen bulgular; yetersiz, şüpheli veya tanısı tam olarak konuldu. Daha sonra bu olguların ileri görüntüleme yöntemi olan Bilgisayarlı Tomografi ile değerlendirilmesi yapıldı. Böylece herhangi bir patoloji varlığı, konumu ve kapsamı ile ilgili Bilgisayarlı Tomografi kullanılarak elde edilen bulgular değerlendirilerek, radyografik tanıyı doğrulayıp doğrulamadığı, ayrıcı tanıya olan etkisi ve iki yöntemin birbirine olan üstünlükleri incelenerek, akciğer hastalıklarının değerlendirilmesinde radyografik muayene ve Bilgisayarlı Tomografi bulgularının karşılaştırılması ile hastalıkların kesin tanısının konulması amaçlandı. 
Çalışmanın hayvan materyalini, Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi kliniklerinden, radyodiagnostik ünitesine akciğer hastalığı şikayetiyle sevk edilen ve toraks grafisi istenilen çeşitli ırk, yaş ve cinsiyette 20 adet köpek oluşturdu. 
Olguların anamnezleri alındıktan sonra öncelikle radyografik muayeneleri yapıldı, daha sonra Bilgisayarlı Tomografi görüntüleri alınarak hastalıkların kesin tanısı konuldu, lezyonların yerleşimi ve boyutları hakkında detaylı ve kesin bilgiler elde edildi.
Sonuç olarak; köpeklerde akciğer hastalıklarının tanısında sıklıkla kullanılan bir görüntüleme yöntemi olan radyografinin, özellikle kitlesel yapıların ve tümör metastazlarının tespit edilmesinde yetersiz olduğu anlaşıldı. Bilgisayarlı Tomografi ile elde edilen görüntülerle, en küçük boyuttaki lezyonlar bile rahatlıkla değerlendirildi.  Efüzyon, pneumotoraks gibi hastalıklarda hastalığın tanısının konulmasında yeterli bulunan radyografi, lezyonların yerinin belirlenmesinde ve şiddetlerinin değerlendirilmesinde ise yetersizdi. Bilgisayarlı Tomografi sayesinde hastalığın şiddeti ve yerleşimi rahatlıkla değerlendirildi.  
Bilgisayarlı Tomografinin kesit görüntü sağlama özelliği ile radyografiye olan üstünlüğü görüldü; ancak akciğer hastalıklarının tespitinde ilk görüntüleme yöntemi olarak kullanılan radyografinin de tanı konulmasında sağladığı yararlar bir kez daha tespit edildi. Hastaların anamnez ve klinik muayenelerini takiben öncelikle radyografik inceleme yapılması, akciğer parankimi ve çevredeki organların detaylı değerlendirilmesi içinse Bilgisayarlı Tomografi kullanılması önerildi.

Abstract:
Respiratory system is one of the vital systems in the body.  Respiratory function disorders due to respiratory system diseases can be life threatening for the patients. If accurate diagnosis and treatment is not done properly, respiratory system diseases can result in death of the patient. Respiratory diseases are frequently encountered in domestic animals. Diagnosis of pulmonary diseases are often made by radiographic imaging of thorax, but radiographic examination alone is not always adequate for accurate diagnosis of the disease. Therefore, an advanced imaging method such as CT was used in this study for veterinary purposes to diagnose lung diseases. This study aimed the comparison of the two imaging methods for evaluation of pulmonary diseases in dogs.
20 dogs with various breeds, age and sex that applied to Ankara University Faculty of Veterinary Medicine radiodiagnostic unit, with complaints of lung disease made up the materials of the study. 
First of all, the patients underwent radiographic examination. After that, transverse CT images revealed the presence of lesions and precise information about the location and size of the diseases were obtained.
As a result, radiography which is an imaging method often used in diagnosis of lung diseases in dogs, proved to be inadequate in evaluation of mass structures, particularly in the identification of tumor metastasis. With the images obtained by CT, even the smallest sized lesions were evaluated easily. For the diagnosis of diseases such as pleural effusion and pneumotoraks, radiography was found to be sufficient, but in determining the location and evaluation of the severity of lesions it was inadequate. By the help of the findings that were obtained by CT, placement and severity of the diseases was assessed easily.
The superiority of CT to radiography was concluded by CT's ability to provide cross-sectional views, but as the first imaging modality for the diagnosis of lung diseases, radiographic examinatoin's benefits have been proven once again. Following the patient history and clinical examination, radiographic examination of lung parenchyma and surrounding organs must be done prior to CT examination. After that detailed evaluation of the thorax can be made by using CT.