Mersin ili Mut ilçesi halk kültürü araştırması
Folk culture research of Mut district in Mersin province
Yazar: NAZİFE SANDAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLI BALİ
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
"Mersin ili Mut İlçesi Halk Kültürü Araştırması" isimli bu çalışma, Mersin'in Mut ilçesi ve çevresindeki köylerdeki yaşam döngüsünün temel bileşenlerine odaklanmaktadır. Bu bileşenler arasında doğum, sünnet, askerlik, evlenme, hac, ölüm gibi geçiş dönemleri ritüelleri, bu dönemlere bağlı inançlar ve uygulamalar, bayramlar, törenler, kutlamalar, halk inançları, geleneksel mutfağın özellikleri, halk bilgisi, oyunlar, eğlenceler, spor etkinlikleri, halk edebiyatı ürünleri ve canlı-cansız varlık adları bulunmaktadır. Çalışma dokuz bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm, Mut ilçesinin tarihi ve coğrafi özelliklerine odaklanarak çalışmanın amacını, yöntemini ve kapsamını açıklar. İkinci bölümde, doğum, sünnet, askerlik, evlenme, hac ve ölüm gibi yaşam döngüsü ritüelleri ile bunlara ilişkin inançlar ve uygulamalar ele alınmıştır. Üçüncü bölüm, dini bayramlar, milli bayramlar, kutsal aylar, günlere ve bereket törenlerine odaklanmaktadır. Dördüncü bölümde, halk inançları alt başlıklar halinde ele alınarak incelenmiştir. Beşinci bölümde, yiyecek türleri ve hazırlanma yöntemleri ele alınmıştır. Altıncı bölümde, halk bilgisi konusu işlenmiştir. Yedinci bölüm, oyunlar, eğlenceler ve spor etkinliklerine ayrılmıştır. Sekizinci bölüm, anonim halk edebiyatı, manzum ve mensur örnekleri ile âşık edebiyatına ayrılmıştır. Dokuzuncu bölüm ise çalışmanın son bölümünü "adlar" oluşturmaktadır. Yazılı ve sözlü kaynaklardan gelen bilgilerin sınıflandırılmasını ve düzenlenmesini içermektedir. Bu bilgiler üzerinde detaylı bir inceleme yapılmış, geleneksel adet ve inançların eski Türk inanç sistemleriyle ilişkilendirilme çabası gösterilmiştir. Çalışmanın sonunda, yöreye özgü kelimeleri içeren bir sözlük, fotoğraflar ve ilçenin haritası da yer almaktadır. Ayrıca, Mut ilçesi ve çevresindeki uygulamaların tarih içindeki değişimi ve günümüzdeki durumu da değerlendirilmiştir.

Abstract:
This study titled "Folk Culture Research in Mut District of Mersin Province" focuses on the fundamental components of the life cycle in the Mut district of Mersin and the surrounding villages. These components include transition period rituals such as birth, circumcision, military service, marriage, pilgrimage, and death, along with beliefs and practices associated with these periods, festivals, ceremonies, celebrations, folk beliefs, characteristics of traditional cuisine, folk knowledge, games, entertainment, sports activities, folk literature products, and living and non-living entity names. The study consists of nine chapters. The first chapter outlines the purpose, methodology, and scope of the study, focusing on the historical and geographical features of the Mut district. In the second chapter, life cycle rituals such as birth, circumcision, military service, marriage, pilgrimage, and death, along with their related beliefs and practices, are discussed. The third chapter focuses on religious holidays, national holidays, sacred months, days, and fertility ceremonies. The fourth chapter explores folk beliefs in subheadings. The fifth chapter delves into types of foods and their preparation methods. The sixth chapter addresses folk knowledge. The seventh chapter is dedicated to games, entertainment, and sports activities. The eighth chapter is allocated to anonymous folk literature, including examples of both verse and prose, as well as troubadour literature. The ninth chapter, on the other hand, constitutes the last part of the study, "names". It includes the classification and organization of information from written and oral sources. A detailed examination has been made on this information, and an effort has been made to associate traditional customs and beliefs with old Turkish belief systems. At the end of the study, a dictionary containing words specific to the region, photos and a map of the district are included. In addition, the historical change and current situation of the practices in Mut district and its surroundings have been evaluated.