Mühelleb B. Ebi Sufra
Mühelleb B. Ebi Sufra
Yazar: AHMET DUMAN
Danışman: PROF. DR. İRFAN AYCAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı / İslam Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Biyografi = Biography ; Tarih = History

Özet:
Emevîler devleti, Hz. Peygamber ve Raşit Halifeler döneminden sonra kurulmuştur. Emevîler devletini ilk iki dönemden ayıran önemli özelliklerden birisi yönetimin saltanata dönüşmesidir. Emevîler devleti kurulduktan sonra da Islam Toplumunda i؟ karışıklar devam etmiştir. Emevîler devletinin ilk yıllarında gerek devleti gerekse halkı en fazla uğraştıran ve sıkıntıya sokan ise Hâriciler olarak isimlendirilen grup olmuştur.
Muâviye b. Ebî Süfyân, devleti kurduran sonra fetih hareketlerine hız vermiş ve bu amaçla dogu bölgelerine ordular sevk etmiştir. Mühelleb b. Ebî Sufra da gönderilen bu ordular arasında yer almış, komutanların yardımcısı olmuş ayrıca kendisi de müstakil birliklere liderlik yapmıştır. Burada gösterdiği başarılar sayesinde yıldızı parlamıştır. Abdullah b. zubeyr'e katıldığında Horasan Valiliği ile ödüllendirilmiş ancak Basra ve ؟evresini Hâricî grubun tehdit etmesi üzerine onları yok etmekle görevlendirilmiştir. Abdullah b. zubeyr ve Abdulmelik b. Mervân zamanında, on dokuz sene süren amansız takipler neticesinde Haricîlerin ortadan kaldmlmasında önemli rol oynamıştır. Haricîler ile mücadelesindeki' başarılardan dolayı Horasan'a vali olarak atanmıştır.
Mühelleb b. Ebî SuiTa, aldığı görevleri en güzel bir şekilde yapmaya ؟alışmıştır. Ulaştığı makamlar da bunun bir göstergesidir. Ayca güzel hasletleri bünyesinde toplamıştır. Bunların başmda adil olmak, sabırlı olmak, cömert olmak, ahde vefalı olmak, akraba bağlarını gözetmek gelmeJrtedir. Bu güzel huyların yanında Mühelleb b. Ebî Sufra da،،Asabiyet anlayışı" kendini gÖstermeJrtedir
Mühelleb b. Ebî Sufra kalabalık bir aileye mensup olmuş ve bunun avantajım da kullanmasını bilmiştir. Oğullarım bir asker olarak yetiştirmiş ve onlann yardımlarım yaptığı savaşlar esnasında görmüştür. Mühelleb, vefatından önce oğullanma örnek bir nasihat yapmıştır.
Mühelleb b. Ebî Sufra yaşamı boyunca islam Toplumuna yararlı işlerde bulunmuştur. Bu yaşamı sayesinde hem kendisinin, hem ailesinin, hem de kabilesi olan "Ezd"in daha fazla tanınmasına vesile olmuştur.

Abstract:
ABSTRACT
The Amawi State was folded after the age of the prophet of istem and the Four Caliphs. The most significant event that divides the Amawi rule into two distinct periods is the government becoming a sultanate. The intemal disputes continued to take their toll in the Islamic society after establishment of the Amawi State. During the ftrst years of Amawi State, there had been a particular social group that both chahenged the Government and tronbled the people at the ntmost, knol by the name "Hariciler".
Muaviye b. Abu Sufyan, the founder of the State, concentrated on conquering the nearby territories just after foundation and for the pu^ose he se.nt large armies to eastern terrhories. Muhelleb b. Abu sufra also took active duties within these armies, heading them as the assistant Commander while leading a separate army ofelites of his own. He became popular thanks to his achievements in these armies. When he joined Abdullah b. Zubeyr, he was ranked as the Governor of Horasan, but in turn, he was assi^ed with another bloody errand, to massacre the Hariciler Group, on advancement of their threat to cover the City of Basra and her neighborhood. During the reign of Abdullah b. Zubeyr and Abdulmelik b. Mervan, he had a major role to play in final devastation .of the group Hariciler, after long chases that took some nineteen years. He was then appointed as the new Governor of Horasan, due to his successful achievements in the struggle against the group Hariciler.
Muhelleb b. Abu Sufta had been an accountable man, who tried to make his best to properly ftılfill his assignments. The gradually elevating positions that he had filled throughout his lifetime are a good show ofthis. Furthermore he was a man of virtues. Humor, Valor, Patience, Loyalty and Devotion to Family are among those noticeable. Beside these virtues, interesting is his "conception ofanger",
Mnhelleb b. Abu Sufra was born into a large and crowded family and wisely turned this into an advantage. He raised his sons as a soldier, which led him win battles ali by thei(' assistance. Muhelleb gave an exemplar recommendation to his sons before his final passing away.
Muhelleb b. Abu Sufra had committed numerous good deeds for the sake and benefit of the Islamic Community, throughout his lifetime. Because ofhis unique personality and life, he gave an extensive reputation to himself, his family and his tribe known as the "Ezds",