Üniversite kampüslerine sürdürülebilir ulaşımda seyahat davranışlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi: Deü Buca eğitim fakültesi örneği
Examining the factors affecting travel behavior in sustainable transportation to university campuses: Deu Buca faculty of education campus
Yazar: MEHMET CENGİZ AKSU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İREM AYHAN SELÇUK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı / Şehir ve Bölge Planlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Sürdürülebilir ulaşım = Sustainable transport ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Ulaşım = Transportation

Özet:
Kentsel hareketlilik kişilerin farklı fonksiyonlara motorlu ve motorsuz araçları ile erişiminin sağlandığı karmaşık ve vazgeçilemez bir ulaşım sistemidir. Bireysel, toplu taşıma ve yük hareketlerinin kendi içlerinde ve birbirleri etkileşimleri sonucunda çevresel, ekonomik ve sosyal açıdan olumlu ve olumsuz etkiler ortaya çıkmaktadır. Üretilen farklı türdeki hareketlerin yönetilmesi ve kontrol edilebilmesi her ne kadar zor olsa da kentsel hareketten kaynaklanan olumsuz etkilerin çözümünde sürdürülebilir ulaşım araçlarının kullanımının arttırılması önem arz etmektedir. Ulaşım politikaların üretilmesinde seyahat yapan kişinin demografik, sosyo ekomomik özellikleri ile yapılı çevre bileşenleri de göz ardı edilmemelidir. 
Üniversiteler, farklı yaşam tarzlarına, inançlara ve yaş gruplarına sahip insanların bir arada yaşadığı kendine özgü ulaşım davranışları olan özel alanlardır. Bu nitelikleri ile üniversitelerdeki seyahat davranışının incelenerek elde edilen veriler doğrultusunda üretilecek çözüm önerileri, kente sürdürülebilir hareketliliğin kazandırılması açısından öncülük edebilir.
Bu çalışmada Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Yerleşkesinde eğitim gören öğrencilerin günlük seyahat davranışlarının ve ulaşımda mod seçimini etkileyen temel sosyo ekonomik, demografik özelliklerin araştırılarak, öğrencilerin sürdürülebilir ulaşım türlerine yönlendirilmesi için önerilerde bulunulması amaçlanmıştır. Bu amaç kapsamında yapılan literatür araştırmaları ile barınma alanı ve eğitim alanları arasında gerçekleşen günlük hareketlerin zorunlu kentsel hareketler olduğu, üniversitelerin öğrenci sayılarıda göz önüne alındığında ürettikleri hareketlerin kentlerde ulaşım yoğunluklarına ve beraberinde çevresel, sosyal ve ekonomik etkilere sebebiyet verebileceği bu sebeple sürdürülebilir ulaşım modları ile seyahatin öneminin vurgulandığı, kent içi ulaşımda mod seçimini etkileyen temel faktörlerin incelendiği ve modellendiği uluslar arası çalışmalar incelenmiştir. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Yerleşkesinde öğrenci seyahat davranışlarının anlaşılabilmesi için anket çalışmaları yapılarak veriler toplanmıştır. Anket verileri ile yapılan binary lojistik regresyon analizleri neticesinde üniversiteye yürüyerek ulaşan öğrencilerin yürüyüş modunu seçmelerine en çok konfor ve güzergâh güvenliğinin etki ettiği, otobüsü tercihine etki eden değişkenlerin ise durağa yürüme süresi, durakta bekleme süresi ve yolların fiziksel durumunun olduğu belirlenmiştir.  Elde edilen sonuçlar doğrultusunda sürdürülebilir ulaşım modlarının kullanım sıklığının arttırılabilmesi amacıyla stratejik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Urban mobility is a complex and indispensable transportation system that ensures individuals can access various functions using both motorized and non-motorized vehicles. The individual, public transport, and freight movements, along with their interactions, produce both positive and negative effects on the environment, economy, and society. Although managing and controlling the different types of movements produced is challenging, increasing the use of sustainable transportation modes is crucial for addressing the negative impacts of urban mobility. When developing transportation policies, the demographic and socio-economic characteristics of travelers, as well as the components of the built environment, should not be overlooked.
Universities are unique spaces where people of different lifestyles, beliefs, and age groups coexist, characterized by distinctive travel behaviors. Given these characteristics, analyzing travel behavior within universities and developing solutions based on the gathered data can lead the way in achieving sustainable mobility in the city.
This study aims to investigate the daily travel behaviors of students attending Dokuz Eylul University Buca Education Faculty and the key socioeconomic and demographic characteristics that influence their transportation mode choices, with the goal of providing recommendations for guiding students towards sustainable transportation types. In this context, literature reviews indicate that daily movements between housing and educational areas are essential urban movements. Considering the number of students in universities, these movements can contribute to transportation density in cities, leading to environmental, social, and economic impacts. Therefore, the importance of sustainable transportation modes is emphasized, and international studies examining and modeling the key factors influencing mode choice in urban transportation have been reviewed. To understand student travel behaviors at the Dokuz Eylul University Buca Faculty of Education Campus, survey studies were conducted to collect data. As a result of binary logistic regression analyses performed on the survey data, it was determined that the factors influencing students who walk to the university are primarily comfort and route safety. In contrast, the variables affecting the preference for bus transportation include walking time to the bus stop, waiting time at the stop, and the physical condition of the roads. Based on these findings, strategic recommendations have been proposed to increase the frequency of sustainable transportation mode usage.