Okul öncesi eğitim öğretmenlerinin yaratıcı dramaya yönelik tutumlarının incelenmesi
The investigation of pre-school teachers` perception of creative drama
Yazar: AYSUN YÖNEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HURİYE ALBAYRAK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Drama = Drama ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Yaratıcı drama = Creative drama ; Çocuk gelişimi = Child development ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma, Konya il merkezindeki okul öncesi eğitim kurumlarında çalışan öğretmenlerin yaratıcı dramaya yönelik tutumlarım saptamak amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, araştırmanın çalışma evrenine Konya il Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı bulunan resmi ve özel okul öncesi eğitim kurumlan alınmıştır. Örneklemine ise, Konya il merkezinde(Meram,Selçuklu, Karatay ilçe) bulunan Milli Eğitim müdürlüklerine bağlı resmi ve özel okul öncesi eğitim kurumlarmda çalışan 142 öğretmen dahil edilmiştir. Araştırma grubunun kişisel özelliklerine ve drama uygulamalarına ait veriler, öğretmenlere uygulanan anket tekniği ile (Ek 2), yaratıcı dramaya yönelik veriler ise öğretmenlere uygulanan yaratıcı drama tutum ölçeği ile(Ek 2) elde edilmiştir. Öğretmenlere verilen 177 anketten 160'ı geri dönmüş fakat eksik doldurulmuş olmalarından dolayı 18 anket ve ölçek araştırma kapsamından çıkarılmış değerlendirmeye alman anket ve ölçek sayısı 142 'ye düşmüştür. Yaratıcı drama tutum ölçeğinde bulunan olumlu sorulara "kesinlikle katılıyorum' dan" "hiç katılmıyorum" kadar 5 'ten l'e doğru puanlandırılmıştır. Olumsuz cümlelerde ise l'den 5 'e doğru puanlama yapılmıştır. Tutum maddeleri ve araştırma grubunun kişisel bilgileri ile drama eğitim özgeçmişleri istatistiksel tekniklerle karşılaştınlmıştır. Anket ve ölçekten elde edilen puanlar araştırmanın amacına göre varyans analizi ile karşılaştırılmış ve sonucunda en az 0,05 düzeyinde anlamlı çıkan F değerlerinin kaynağını bulmak için grupların ortalamaları arasındaki farkın önem kontrolü Asgari Önem Fark Testi (Least Significant Difference LSD) ile yapılmıştır. Varyans analizinde önem düzeyi P < 0,05 olarak benimsenmiştir. Araştırmanın bulguları aşağıda özetlenmiştir.109 Araştırma grubunun kişisel özelliklerine ve drama uygulamalarına ait bulgular: Araştırmaya katılan okul öncesi eğitim öğretmenlerinin yaş aralığı 18-50 iken; %52,11 ile 18-28 yaş arasında bulunan öğretmenlerin sayısının daha fazla olduğu belirlenirken, % 17,61 'i lise mezunu, %8,45'i önlisans mezunu, %73,94'nün ise lisans mezunu olduğu görülmektedir. Lise mezunu ve önlisans mezunu olan öğretmenler grubun az bir bölümünü oluşturmaktadırlar. Öğretmenlerin mezun oldukları fakülte ve bölüme göre öğretmenlerin %67,61'i Selçuk Üniversitesi ve Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi Çocuk Gelişimi ve Eğitimi öğretmenliği ve Anaokulu öğretmenliği mezunudur. Buna karşın Selçuk Üniversitesi, Marmara Üniversitesi ve Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Okul Öncesi Eğitim Öğretmenliği bölümünden mezun olan öğretmenler ise %4,93'tür. Araştırma grubunun büyük çoğunluğu drama ile ilgili lisans dersi alırken yaratıcı drama kursuna katılan öğretmen sayısı neredeyse %15 civarındadır. Bu %15'lik dilim içinde bulunan öğretmenlerinde %1 1,97 'sinin sadece 1-2 haftalık kısa bir süre kursa devam ettikleri görülmektedir. Drama uygulamalarına ait bulgularda ise İlk olarak eğitimde drama çalışmalarının öğretmen olarak kendilerine kazandırdıklarının önem derecesine göre sıralamalarına ilişkin sonuçlarda %41,55'nin "Daha Yaratıcı Olmamı Sağladı" şıkkını 1. derecede önemli bulurken, % 19,72 'si "Kendi Güvenimin Artmasını Sağladı" ifadesini 1.derecede önemli bulduğunu belirtmiştir. Araştırma grubunun tamamının sınıfta drama çalışmaları uyguladıkları belirlenmiştir. Bu uygulamaları sırasında bütün tekniklerden, drama uygulamalarına göre yararlanmaya çalıştıkları ve %35,92'sinin bunu tüm sınıfla uyguladığı görülmektedir.Araştırma grubunun drama çalışmalarını planlamalarına göre dağılımında %76,04'nün "öğretmen olarak kendisinin" planladığını buna karşılık "drama lideriyle beraber" planlayanların ise %0,7 gibi çok küçük bir dilimde olduğu110 görülmektedir. Okul Öncesi Eğitim Öğretmenlerinin yaklaşık %72'si ısınma çalışmalarında "müzik eşliğinde beden hareketleri ve ses-nefes açma çalışmalarına önem verirken öğretmenlerin büyük çoğunluğunun rahatlama çalışmalarında yine müzik eşliğinde beden ve zihinsel rahatlamaya yönelik hareketlere daha sık yer verdikleri ve değerlendirme çalışmalarını çocuklara ipuçları vererek hep birlikte esas çalışma sonrasında yaptıkları belirlenmiştir. Araştırma grubunun yaratıcı daramaya yönelik (genel, bireye yönelik, eleştirel) tutumlarına ait bulgular: Genel, bireye yönelik ve eleştirel tutumlarda yaş, eğitim durumu ve mezun oldukları fakülte ve bölüme göre anlamlı bir fark olmadığı ortaya çıkmıştır. Hizmet sürelerine göre dramaya yönelik genel ve bireylerin kendilerine yönelik tutumlarında önemli bir fark çıkmazken, eleştirel tutumlarında 6 ay-5 yıl ile 21 yıl- 25 yıl, 6 yıl- 10 yıl ile 21 yıl-25 yıl, 11 yıl- 15 yıl ile 16 yıl-20 yıl, 16 yıl-20 yıl ile 21 yıl-25 yıl görev yapan öğretmenler arasında önemli farklılıklar saptanmıştır. Buna göre meslekteki kıdemleri daha fazla olan öğretmenlerin yaratıcı dramaya daha eleştirel yaklaştıkları sonucuna varılmıştır. Drama dersi alma durumuna göre, Yaratıcı/Eğitimde drama lisans dersi ve dramatik etkinlikler lisans dersi alan öğretmenlerle hiç drama dersi almayan öğretmenler arasında genel ve bireye yönelik tutumlarında bir farklılık olmadığı sonucuna ulaşılırken, eleştirel tutumlarında yaratıcı/ eğitimde drama lisans dersi alan öğretmenlerle hiç drama dersi almayan ve dramatik etkinlikler dersi alan öğretmenler arasında yaratıcı/ eğitimde drama dersi alan öğretmenlerin dramaya daha eleştirel yaklaştıkları sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin genel ve birey yönelik tutularında drama kursuna katılma durumuna ve katılma sürelerine göre anlamlı bir farklılık olmazken, drama kursuna katılmalarına ve bu kurslara katılma sürelerine göre eleştirel tutumlarında anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Buna göre çeşitli kurslara katılanlar, hiç kursa katılmayanlara göre dramaya daha eleştirel yaklaşırken, 3-4 hafta drama kursuna katılanların hiç katılmayanlar, 1-2 haftaIll katılanlar ve 4 haftadan fazla süre ile kursa katılanlara göre dramaya çok daha fazla eleştirel yaklaştığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This investigation has been made to assess the attitudes of the teachers to creative drama working at the preschool education institutions in the center of Konya Prouince. For this purpose, the preschool education institutions containing the state and private schools which are dependent to the Management of Education of Konya prouince have been inserted in this investigation. And for the illustrations, 142 teachers (educators) working at state and private schools of the preschool education institutions which are dependent to the Management of Education of Konya Prouince and existing in the center of Konya Prouince, have been included in this investigation. The datums which are related to the personal features and applications of drama of the investigation group have been held by the technique of poll which has been taken upon teachers (appendix 2), and the datums which are related to the creative drama have been found by the scale (criterion) of creative drama (appendix 2) which has been applied to the teachers. 160 of the 177 polls that have been distributed to the teacher have returned but 18 polls and scales have been amitted from the investigation because of being filled incorrectly, and the number of the poll and scale has been reduced to 142. The responses for positive questions from "I agree with accurately" to "I do not ever agree with it" were marked with the numbers from 5 to 1. And in negative sentences the pointig from 1 to 5 was made. The items of attitude and the personal data of the investigation group were compared with the brief histories of the group members related to their drama education statistically. The points which were got from the poll and scale were compared with the variance analyses in accordiance with its purpose and, for finding the source of F values which existed at the degree of Least 0,05 in the end meaning fully; the importance control of the difference113 between the averages of the groups was made by the Least Significant Difference LSD. The importance degree has been assumed as P<0,05 in the variance analyses. For searching the summary of the results of the investigation see below. The Results Related to the Personal Features and the Applications of Drama of the Investigation Group: It has been found that while the age gap of the preschool education teachers that were inserted in the investigation, was between 18-50, while the result showing that 52,11 percent of the teachers who were between 18-28 were more than the indicial group, 17,61 per cent of the teachers graduated. From high school, 8,45 percent of them were the graduates of pre-bachelor's degree, and 73,94 percent of them were the graduates of bachelor's degree. The graduates of the high school and pre bachelor's degree formed a least port of the group. In accordance with the faculty and department from which the teachers graduated, 67.61 per cent of the teachers. Were the graduates of Child Development and Education Teaching and. Nursery School Teaching of Selçuk University and Gazi University 4,93 percent of the teachers were the graduates of the. Preschool Education Teaching of Education Faculty of Selçuk University, Marmara University and Uludağ University. Mast of the investigation group had the license Lesson related to drama, the number of the teachers joining to the course of creative drama was nearly at around 15 percentages. Only 11,97 percent of that teachers of the percentage of 15 percent to the course during 1-2 weeks. In results concerning the applications of drama, according to the importance degree arrangement of the positive functions of drama for the teaching profession the results showed that 41,55 percent of the teachers signed the option of "It Caused114 me to be more creative" initially and 19,72 percent of the teachers signed the option of "It Caused me to be more self-confident" It has been found that the investigation group has applied the studies of drama in the class completely. It has been observed that during these applications they try use all the techniques according to the application of drama and 35,92 percent of them manages it with full class performance. At the dispersion of the investigation group according to the planning of the applications of drama; it has been found that 76,04 percent of the teachers plan as "As being teacher himself/herself', 0,7 the percent of the teachers plan as "Together with the drama leader". It has been found that while nearly 72 percent of the teachers of Preschool Education give importance to do exercises "with the accompaniment of music to body movements and voice- breath exercises", most teachers again deal with the exercises "with the accompaniment of music to body and intellectual relax movements (activities)" and the do the evaluation studies together with the students after the main study by giving the children clues. The results directed towards the attitudes (general, directed towards the individual, critical.) of the investigation group to creative drama: It has been understood that in the attitudes of general, directed towards the individual and critical attitudes there is not a meaningful difference according to age, education level and faculties and department that graduated from. While an important difference does not appear in the general attitudes and attitudes directed towards individual which are related to the drama according to the intervals of being in service, important differences have been assessed among the teachers for 5 months - e years with 21 years- 25 years, 6 year- 10 years with 21 years -25 years, 11 years-15 years with 16 years-20 years, 16 years-20 years with 21 years-25 years in critical attitudes. It has been inferred that related to having drama lesson, while a difference does not appear between the teachers who have the License Lesson of Drama in Creative Education and License Lesson of Dramatic Activities and who do not ever115 have them in general attitudes and in attitudes directed towards the individual. While an important difference does not appear according to the position of joining a course of drama and period of continuing that course in the general attitudes and attitudes directed towards the individual of the teachers but there appears to be a strong difference in the critical attitudes of teachers according to the position of joining to a drama course and the period of continuing that course. It has been inferred that people that join to various courses are more critical in drama than the people who have not ever joined; people who continue for 3-4 weeks are more critical than those who have not joined, those who join for 1-2 weeks are more critical then those who have that course for 4 weeks.