Öğretmen algılarına göre ortaokul müdürlerinin öğretim liderliği ile örgüt sağlığı arasındaki ilişki
The relationship between instructional leadership of middle school principals and organizational health according to teachers' perceptions
Yazar: LALE TUNÇTAN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET AKBABA
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Çalışmanın amacı, ortaokul öğretmenleri algılarına göre okul müdürlerinin öğretim liderliği davranışları ile örgüt sağlığı arasındaki ilişkiyi tespit etmektir. Araştırmada nicel araştırma modeli olan genel tarama modeli ve ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmaya uygun örnekleme yoluyla 2020-2021 Eğitim-Öğretim yılında çalışan 339 öğretmen katılmıştır. Bu çalışmada "Okul Müdürlerinin Öğretim Liderliği Davranışları Ölçeği" ve "Örgüt Sağlığı Ölçeği" kullanılmıştır. Ayrıca çalışmaya katılan öğretmenlerin demografik bilgilerinden oluşan kişisel bilgi formu da yer almaktadır. Ölçekler ve boyutlarının çarpıklık ve basıklık değerleri istenilen aralıklarda olduğundan dolayı parametrik testler kullanılmıştır. İkili bağımsız gruplarda t testi, üç ve üzeri bağımsız gruplarda tek yönlü varyans analizi (Anova) ve öğretim liderliği ve örgüt sağlığı arasındaki ilişkiyi belirlemek için Pearson korelasyon testleri kullanılmıştır. Farklılığa sebep olan grupların tespiti için Post-hoc testlerinden Scheffe testi uygulanmıştır. Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin öğretim liderliği davranış düzeyleri yüksek düzeyde çıkmaktadır. Öğretmenlerin okul müdürlerinin öğretim liderlikleri davranışları düzeyine göre algıları cinsiyet, mesleki kıdem ve çalıştıkları kurumdaki görev süreleri değişkenlerine göre değişirken; medeni durum, öğrenim durumu ve yaş değişkenlerine göre değişmemektedir.  Öğretmenlerin okulun örgüt sağlığı düzeyine ilişkin algılarına göre örgüt sağlığı yüksek düzeyde çıkmaktadır. Okulun örgüt sağlığı öğretmenlerin cinsiyet, medeni durum, yaş, mesleki kıdem ve çalıştıkları kurumdaki görev süreleri değişkenlerine göre farklılık göstermektedir. Ancak öğrenim durumu değişkenine göre farklılık göstermemektedir. Analiz sonucunda okul müdürlerinin öğretim liderliği ile örgüt sağlığı arasında pozitif yüksek düzeyde bir ilişki olduğu ortaya çıkmaktadır. Okul müdürlerinin öğretim düzeylerini arttırmak ve örgüt sağlığını iyileştirmek amacıyla okul müdürleri ve öğretmenler için Milli Eğitim Bakanlığı ve üniversitelerin işbirliği ile hazırlanmış hizmet içi eğitim ve seminerler oluşturulmalıdır.

Abstract:
The aim of the study is to determine the relationship between school principals' instructional leadership behaviors and organizational health according to middle school teachers' perceptions. In the research, the general scanning and relational scanning model, which are a quantitative research models were used. In the research, 339 teachers working in the 2020-2021 academic year participated through convenience sampling. In this study, "School Principials' Instructional Leadership Behaviors Questionnaire" and "Organizational Health Inventory" were used. There is also a personal information form consisting of demographic information. The kurtosis and skewness values of all dimensions were at the desired level. So parametric tests were used. T-test for pairwise independents groups, One-way analysis of variances (Anova) for three or more independent groups and Pearson Correlation test for determining the relationship between ınstructional leadership and organizational health were used. Scheffe test, one of the Post-Hoc test was used to determine the groups that caused the difference. School principals' instructional leadership behaviors according to school teachers' perceptions is high. While the perceptions of teachers according to the level of instructional leadership behaviors of school principals vary according to the variables of gender, service period and period at current school; it does not change according to the variables of marital status, education level and age. According to teachers' perceptions of the school's organizational health level, organizational health is at a high level. The organizational health of the school differs according to the variables of the teachers' gender, marital status, age, service period and period at current school. However, it does not differ according to the educational level. As a result of all analyzes, it is revealed that there were significant relationship between the instructional leadership of school principals and organizational health. In order to increase the educational level of the school principals and to improve organizational health in-service traning and seminars should be arrange for school principals and teachers in cooperation with Ministry of National Education and universities.