İbnü'l-Esîr'in Üsdü'l-Gâbe isimli eseri bağlamında sahâbe bilgisi /
Yazar: FEYZA SAĞDIÇ
Danışman: PROF. DR. SAFFET SANCAKLI
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Biyografi = Biography ; Hadis = Hadith ; Sahabe = Sahabe ; Üsdü'l-Gabe = Üsdü'l-Gabe ; İbnü`l-Esir = İbnü`l-Esir ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu çalışma yaşadığı dönemden günümüze kadar tarih, hadis ve nesep alanında adından söz ettiren İbnü'l-Esîr ve onun sahâbe hayatlarına dair telif ettiği eseri Üsdü'l-Gâbe'yi konu edinmiştir. Ayrıca yazar ve eseri müstakil olarak konu edindiğimiz bu çalışmada İbnü'l-Esîr'in eseri bağlamında sahâbe bilgisini tespit etmek hedeflenmiştir. Çalışma iki bölümünden oluşmakla birlikte giriş kısmında çalışmanın konusu, amacı, kapsamı, sınırlarından bahsedilmiştir. Ardından araştırma süresince istifade edilen kaynaklardan bazıları zikredilmiş ve en sonunda da konuyla ilgili daha önceden yapılmış çalışmaların muhtevasına dair değerlendirme yapılmıştır. İki bölümden müteşekkil çalışmamızın ilk bölümünde İbnü'l-Esîr'i tanımaya ve anlamaya çalıştık. Ancak bunu yaparken onun yaşadığı coğrafyayı, tarihi, siyasi ve sosyal şartları çalışmamıza dahil ettik. Buna ilaveten ailesini, eğitimini, her biri farklı alanda şöhret bulmuş kardeşlerini ve eserlerini konu edindik. Böylelikle İbnü'l-Esîr'i yakından tanımaya çalıştık. Çalışmanın ikinci bölümünde ise öncelikle alanında yazılan en kapsamlı eser unvanına sahip olan Üsdü'l-Gâbe'yi tanımaya çalıştık. Eserin amacı, kaynakları ve yönteminde dair verdiğimiz bilgilerden sonra İbnü'l-Esîr'in sahâbe bilgisi başlığına geçtik. Onun sahâbe bilgisini tespit etmek için başta söz konusu eseri Üsdü'l-Gâbe olmak üzere birçok kaynaktan istifade ettik. Ayrıca onun eserine dahil ettiği sahâbeleri, bunu yapmada ki amacı, yöntemi ve kaynakları üzerinde durduk. Böylelikle iki bölüm halinde tasarladığımız çalışmamızda İbnü'l-Esîr'i, eseri Üsdü'l-Gâbe'yi tanıdık ve onun sahâbe bilgisine dair tespitlerimizi sunduk. Araştırma boyunca kullandığımız kaynaklarla da tespitlerimizi güçlendirdik.

Abstract:
This study is about Ibn al-Athir, who has made a name for himself in the field of history, hadith and genealogy from the time he lived until today and his work about the life of the Companions, Usdu'l-Gâbe. In addition, in this study, in which we examine the information of the author and the work, it is aimed to determine the knowledge of the Companions in the context of Ibn al-Athir's book. Although the study consists of two parts, the subject, purpose, scope and limits of the study are mentioned in the introduction part. Then, some of the sources that were used during the research were mentioned and finally, the content of the previous studies on the subject was evaluated. In the first part of our study, which consists of two parts, we tried to get to know and understand Ibn al-Athir. However, while doing this, we included his geography, historical, political and social conditions in our study. In addition to this, we talked about his family, education, siblings, each of whom has gained fame in a different field, and their works. Thus, we tried to get to know Ibn al-Athir closely. In the second part of our study, first of all, we tried to get to know Usdu'l-Gâbe, which has the title of the most comprehensive work written in its field. After the information we gave about the purpose, sources and method of the work, we moved on to the title of Ibn al-Athir's Information about the Companions. In order to determine his knowledge of the Companions, we benefited from many sources, especially his work Usdu'l-Gâbe. In addition, we focused on the companions he added to his book, his purpose, method and resources while doing this. Thus, in our study, which we designed in two parts, we got to know Ibn al-Athir and his work Usdu'l-Gâbe and presented our findings about his knowledge of the Companions. We also strengthened our findings with the sources we used throughout the research.