Adet düzensizliği olan adölesan kızlarda serum antimulleriyen hormon düzeyi , hiperandrojenizm ve over boyutları arasındaki ilişki"
The relationship between serum antimullerien hormone levels, hiperandrojenizm and over sizes in adolesant girls with menstruel irregularty"
Yazar: NURCAN HANEDAN
Danışman: PROF. DR. BETÜL ERSOY
Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Androstendion = Androstenedione ; Antimüllerian hormon = Antimullerian hormone ; Ergenler = Adolescents ; Hiperandrojenizm = Hyperandrogenism ; Manisa = Manisa ; Menarş = Menarche ; Menstrüal siklus = Menstrual cycle ; Menstrüasyon = Menstruation ; Over = Ovary ; Polikistik over sendromu = Polycystic ovary syndrome

Özet:
Amaç: Manisa ilinde eğitim gören adolesan kızlarda menarş yaşını, menarş özelliklerini belirlemek; menarş tarihinden en az 3 yıl geçmiş oligomenoreik kızlarda antimülleriyen hormon (AMH), androstenedion (AS) düzeyleri ve over görüntülemesinin polikistik over sendromunda (PKOS) ayırıcı tanıdaki etkisini araştırmaktır.
Materyal metod: 2015 yılında Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Endokrinloji kliniğimizce etik kurul onamı ve il milli eğitim müdürlüğünden izin alındı. Manisa'daki 1304 kız adolesan tarandı. Sosyoekonomik durum, menarş yaşı, menstrüel durumları anketle belirlendi; boy, vücut ağırlığı ölçüldü. Çalışma grubu olarak tanımlanan menarşından en az 3 yıl geçmiş, oligomenoreik, bilinen hastalığı olmayan 68 adölesan; kontrol grubu olarak tanımlanan, ek hastalığı olmayan, menarşından en az 3 yıl geçmiş, adetleri düzenli 64 gönüllü adölesan olmak üzere toplam 132 gönüllü çalışmaya alındı. Çalışma ve kontrol grubu adetin 2. ve 5. günü ultrasonografi (USG) ile değerlendirildi;  AS, AMH düzeyleri bakıldı.
Bulgular: Kızların menarş yaş ortalaması 13,19±3,00 yıl; annelerinki 13,37±1,17 yıl bulunmuştur. Yüksek sosyoekonomik düzeydeki kızların boyları ve boy sds' leri; düşük sosyoekonomik seviyeye sahip kızlarınkinden anlamlı yüksek saptanmıştır. Düşük sosyoekonomik seviyedeki kızlarda vücut kütle indexi (VKİ) ve VKİ persantili; orta ve yüksek seviyedekilere göre anlamlı yüksek bulunmuştur. Üç sosyoekonomik düzeyde de menarş en sık yaz aylarındaydı. Vücut ağırlığı artışının, menarş yaşının düşmesine neden olduğu görüldü. Kontrol grubunda USG' de polikistik over (PKO) görünümü %8,3 iken, çalışma grubunda 6 kat fazla (%47,6) bulunmuştur. AMH düzeyi çalışma grubunda (ortalama: 4,95 ± 2,95 ng/ml), kontrol grubunda göre (ortalama: 3,27 ± 1,45 ng/ml) anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. AS düzeyi, çalışma grubunda (ortalama: 2,63±1,33 ng/ml), kontrol grubuna göre (ortalama:2,18±0,89 ng/ml) anlamlı yüksek saptanmıştır. PKO görüntüsü olan ve olmayanlar karşılaştırıldı, AMH düzeylerinde anlamlı fark saptandı. AS düzeyleri hirsutizmi olanlarda (ortalama 3,24±1,43 ng/ml); olmayanlara (ortalama:2,17±,95 ng/ml) göre daha yüksek saptandı.
Sonuç: Menarş yaşı sosyoekonomik durumdan etkilenmiyor. Vücut ağırlığının artması menarş yaşını düşürebilmektedir. Oligomenoresi olan kızlarda AMH düzeyleri yüksektir. Oligoamenoresi olan kızlarda ultrasonografide polikistik over görünümü de yüksek orandadır. Ultrasonografik olarak polikistik over görünümü olan adolesan kızlarda AMH düzeyleri yüksektir.

Abstract:
Aim: To determine the age of menarche and the characteristics of menarche in adolescence girls studying in Manisa province; to research the effect of Anti-Müllerian hormone (AMH), androstenedione (AS) levels and ovarian monitoring on the differential diagnosis of the polycystic ovarian syndrome.
Material methods: The ethics committee approval and the permission from Provincial Directorate of National Education has been obtained by our Pediatric Endocrinology clinic in Medical Faculty of Celal Bayar University in 2015. 1304 adolescence girls have been checked up. The socio-economical status, age of menarche and menstrual status have been determined with the questionnaires; the height and body weight have been measured. In total, 132 volunteers have been included in the study, as 68 adolescences determined as the study group of which menarche lasting for minimum 3 years with oligomenore and not diagnosed with any diseases; and 64 adolescences volunteer determined as the control group of which menarche lasting for minimum 3 years with regular menstrual cycle and not diagnosed with any diseases. The study and control groups have been assessed with ultrasonography (USG) on the second and fifth days of the menstruation; AS, AMH levels have been analysed. 
Results: The age range of the adolescence girls were 15,8-22,4 years (n=1304). The average menarche age of the girls has been found as 13,19±3,00 years and the mothers one has been found as 13,37±1,17 years. The average menarche ages of both mothers and girls have been detected alike. The height and the height SDS of the higher-SES (socio-economical status) girls have been detected much more higher than the lower-SES girls. The body mass index (BMI) and BMI percentile of the lower-SES girls have been found much more higher than the mid-SES and higher-SES girls. Oligomenore has been seen on mid-SES girls more frequently.  Demenarche has been seen in summer months in all three socio-economical status, most commonly. It has been observed that rise of body weight causes the fall of menarche age. While the rate of USG'depolycystic overian (PCOS) incidence is 8,3% in the control group, it has been found 6 times higher (47,6%) in the study group. The AMH level has been found much more higher (average: 4,95±2,95 ng/ml) in the study group in comparison with the control group (average: 3,27±1,45 ng/ml). The AS level has been detected much more higher (average: 2,63±1,33 ng/ml) in the study group in comparison with the control group (average: 2,18±0,89 ng/ml). When the ones with PCOS and non-PCOS display compared, the significantly different AMH levels have been detected. The AS levels have been observed much more higher in girls with hirsutism (average: 3,24±1,43 ng/ml) than the ones without (average: 2,17±,95 ng/ml).
Conclusion: The menarche age is not affected by socioeconomic situations. Increase of body weight can lower the menarche age. AMH levels are higher at the girls who have oligomenore. The girls who have oligo-amenore, also the polycystic ovarian view is higher rate at ultrasonography. AMH levels are higher at adolescence girls who have polycystic ovarian view at ultrasonography.