Erken dönem Osmanlı türbeleri (1300-1500)
Eraly Ottoman turbehs (1300-1500)
Yazar: ERTAN DAŞ
Danışman: PROF. DR. RAHMİ HÜSEYİN ÜNAL
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk-İslam Sanatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Mimari özellikler = Architectural characteristics ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı mimarisi = Ottoman architecture ; Türbeler = Tombs

Özet:
TÜRKÇE ABSTRACT (en fazla 250 sözcük): (TUBITAK/TURDOK' un Abstrakt Hazırlama Kılavuzunu kullanınız) Erken Dönem Osmanlı Türbeleri'ni konu alan bu çalışma 6 ana bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde, Anadolu türbeleriyle ilgili bugüne kadar yapılmış yayınların kapsamı, İslam dünyasında türbe kavramı, türbelerin kökeni ve Osmanlı dönemine kadar Anadolu'da türbe mimarisinin gelişimi ele alınmıştır. 84 türbeden oluşan Katalog bölümünde, türbelerin gövde formları dikkate alınarak, kare prizma gövdeliler, dikdörtgen prizma gövdeliler, çokgen prizma gövdeliler ve baldaken kuruluşlular olmak üzere dört ana gurup tesbit edilmiş ve yapılar buna göre tasnif edilmiştir. Her gurubu oluşturan türbeler kendi içinde kronolojik bir düzende sunulmuştur. Katalogda, yapıların plan, cephe ve malzeme özellikleri, mimari elemanları (taçkapı, pencere, kasnak, kubbe, geçiş elemanları, paye ve sütunlar, mihrap vb.) ve süsleme özellikleri değerlendirilmiştir. Yapının bir inşa kitabesi varsa, tarihlendirme kısmında Arap harfleriyle yazılışı ve Türkçesi verilmiş; kitabesi olmayan yapılar, Anadolu Selçuklu döneminden başlayarak, dahil olduğu grubun mimari ve süsleme özellikleri tartışılarak tarihleme yoluna gidilmiştir. Bu bilgilerden sonra, ilgili yapının daha önce yer aldığı yayınların listesinden oluşan bir Bibliyografya eklenmiştir. Bibliyografyadan sonra gelen sayfalarda ise, yapının kesit, plan ve varsa süsleme çizimleri ile fotoğrafları yer almaktadır. Değerlendirme ve sonuç bölümünde, katalog bölümünde incelenen erken Osmanlı dönemi türbelerinin mimari ve süsleme özellikleri, Selçuklu dönemi türbeleriyle karşılaştırılarak değerlendirilmiştir.

Abstract:
İNGİLİZCE ABSTRACT (en fazla 250 sözcük) : This study which is on the Turbehs of the Early Otoman Period is consisted of six parts. In the introduction the content of the studies done so far on the Anatolian Turbehs, the conpeot of turbehs in the world of Islam, origins of them and the development of the turbehs in Anatolia by the Ottopam Period have been studied. In the catalogue the 84 examples the turbehs are divided into four groups according to their body form which are square prismatic body, rectangualr prismatic body, poligonal prismatic body and baldichins. Each group is presented in the chronological order. In the catalogue the plans, facades, materials and architectural (dome, transitions types, columns, mihrab etc.) and decorational features are evaluated. If an inscription of the monument exists it is given in Arabic letters with Turkish translation In case there is no inscription the monuments are dated by evaluating its architectural and decorational features. After all these information a bibliography related the monument in question is given. In the following pages the cross-section, plan, the drawings of the decoration and the photographs are presented. In the evaluation and the conculusion parts architectural and decorational features of the Early Ottoman turbehs given in the catalogue are discussed in comparison with the Anatolian Seljukid turbehs.