Acetamiprid, pyridaben ve karışımlarının biberde (Capsicum annuum L.) parçalanma kinetiği, kurutma işleminin kalıntıya etkisi ve sağlık risk değerlendirmesi üzerine çalışmalar
Studies on dissipation kinetics of acetamiprid, pyridaben, and their mixtures in pepper (Capsicum annuum L.), effect of drying process on the residues, and health risk assessment
Yazar: ÖZLEM YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. TARIK BALKAN
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, Tokat'ın Merkez ve Niksar ilçelerinde bulunan açık arazilerde acetamiprid ve pyridaben etken maddelerinin parçalanma kinetiğini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Ayrıca çalışmada acetamiprid ve pyridaben kalıntılarının sağlık açısından riskini ortaya koyulmuş ve bu pestisitlerin biberde işleme faktörleri belirlenmiştir. Numuneler QuEChERS (Hızlı, kolay, ucuz, verimli, sağlam ve güvenli) yöntemi ile hazırlanarak, LC-MS/MS'de analiz edilmiştir. Bu yöntemde farklı spike seviyelerinden (10-50 ve 100 μg/kg) elde edilen ortalama geri kazanım oranları ve bağıl standart sapmalar SANTE /11312/2021 V2 gerekliliklerini karşılamıştır. Acetamiprid'in yarı ömrü (t1/2) Merkez ilçede 4,13-5,21 gün, Niksar ilçesinde 5,29-6,36 gün arasında belirlenirken, pyridaben'in yarı ömrü Merkez ilçede 2,72-4,78 gün Niksar ilçesinde ise 4,68-8,87 gün arasında belirlenmiştir. Analiz sonuçları, doz aşımının biberde acetamiprid ve pyridaben'in yarılanma süresini olumsuz yönde etkilediğini göstermektedir.  Çalışmamızda pyridaben için ilk kez işleme faktörü (3,37) (güneşte kurutma) belirlenmiş olup, bu sonuç pestisitlerin kalıntılarının değerlendirilmesinde kullanılan işleme faktörleri veritabanına katkı sağlayacaktır. Sağlık risk değerlendirmesi sonucunda biberde acetamiprid ve pyridaben kalıntılarının akut ve kronik risk teşkil etmediği görülmüştür.

Abstract:
This study was carried out to determine the dissipation kinetics of acetamiprid and pyridaben active ingredients in open fields in the Central and Niksar districts of Tokat province. In addition, the health risks of acetamiprid and pyridaben residues were investigated in the study, and the processing factors of these pesticides in pepper were determined. Peppers were prepared using the QuEChERS (Quick, Easy, Cheap, Effective, Rugged, and Safe) method and analyzed by LC-MS/MS. In this method, the mean recovery rates and relative standard deviations obtained from different spike levels (10-50 and 100 μg/kg) met the requirements of SANTE /11312/2021 V2. Dissipation kinetics were calculated using the first-order kinetic model. The half-life (t1/2) of acetamiprid was determined between 4.13-5.21 days in the Central district and 5.29-6.36 days in the Niksar district, while the half-life of pyridaben was determined between 2.72-4.78 days in the Central district and 4.68-8.87 days in Niksar district. The analysis results show that overdose negatively affects the half-life of acetamiprid and pyridaben in pepper. In our study, the processing factor (3.37) (sun drying) was determined for the first time for pyridaben, and this result will contribute to the processing factor database used in the evaluation of pesticide residues. As a result of the health risk assessment, it was seen that acetamiprid and pyridaben in pepper did not pose an acute or chronic risk. As a result of the health risk assessment, it was observed that acetamiprid and pyridaben residues in pepper did not pose an acute or chronic risk.