Dopamin D2 reseptör taq A1 allelinin uzun ve kısa mesafe koşucular üzerine etkisi
The effect of dopamine D2 receptor taq A1 allele on sprinter and endurance athlete
Yazar: ÖZNUR ÖZGE ÖZCAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MESUT KARAHAN
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Genetik = Genetics
Dizin: Alleller = Alleles ; Atletizm = Athletism ; Bağımlılık = Dependency ; Dopamin = Dopamine ; Egzersiz = Exercise ; Koşu = Running ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Reseptörler-dopamin = Receptors-dopamine ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Beyindeki dopamin sisteminin gerek yapılan hayvan deneylerinde gerekse bireylerde ödül sistemi ve haz alma duyusuyla ilgili olduğu günümüze kadar yapılan çalışmalarla gösterilmiştir. Dopamine ait beş reseptör bulunmaktadır. Bu reseptörlerden birisi olan Dopamin D2 reseptörü rs1800497 Allel dağılımları bağımlılıklar üzerinde rol oynamaktadır. Özellikle sigara, alkol ve uyuşturucu kullanımındaki rolü çalışmalarla belirtilmiştir. Ayrıca dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, şizofreni gibi psikiyatrik bozukluklar üzerinde de rolü bulunmaktadır. Sporcular üzerinde yapılan çalışmalara ek olarak egzersizin dopamin nörotransmitter mekanizması üzerinde oldukça olumlu etkileri bulunmaktadır. Özellikle Parkinson gibi nörodejeneratif hastalıklarla ilgili çalışmalar bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı ise bağımlılıkla ilişkisi olduğu düşünülen Dopamin D2 reseptörü rs1800497 Allel dağılımlarının Türk sporcularında incelenmesidir.
Çalışmamıza 10 tanesi uzun diğer 10 tanesi ise kısa mesafe koşucusu olarak toplam 20 atlet katılmıştır. Bu çalışma Üsküdar Üniversitesi girişimsel olmayan etik kurul tarafından onanmış ve [(B.08.6.YÖK.2.ÜS.0.05.0.06/2016/98) ve (B.08.6.YÖK.2.ÜS.0.05.06/2017/288)] Helsinki-II deklarasyonuna uygun olarak gerçekleşmiştir. Sporculardan toplayıcı swap yardımıyla DNA toplanmış, DNA izolasyonları Invitrogen Kiti kullanılarak yapılmıştır. Genotipleme ise Gerçek Zamanlı Polimeraz Zincir Reaksiyonu yöntemi ile tamamlanmıştır. Bu yöntemde genotipleme kiti olarak TaqMan SNP Genotipleme ve TaqMan Universal Master kullanılmıştır.
Araştırmamızın sonuçlarına göre sporcularda AA, AG ve GG Genotip dağılımları sırasıyla 0 (%0), 3 (%15) ve 17 (%85) olarak bulunmuştur. Allel frekans dağılımlarında ise, A Alleli 3 (%7.5) ve G Alleli 37 (%92.5) olarak saptanmıştır. Bağımlılıkla ilişkili olan AA Genotipli birey ise bulunmamıştır. Bağımlıkla ilişkili olan AA Genotipinin ve allelinin oranının düşüklüğü Dopamin D2 reseptörü rs1800497 polimorfizminin spor yapanlarda düşük olduğu dikkatleri çekmektedir. Tek bir gen üzerinden spor ve bağımlılık ilişkisi kurmak elbette zor olmakla beraber, çalışma grubundan elde ettiğimiz sonuçlara göre Dopamin D2 reseptörü rs1800497 polimorfizminin bağımlılıkla ilgili önemli bir genetik belirteç olduğunu düşünmekteyiz.

Abstract:
Many animal experiments and other studies show that dopamine system has been related with the brain reward system until today. There are five receptors belong to dopamine and one of the receptor is Dopamine D2 receptor rs1800497 which plays a role on addiction such as smoking, alcohol and drug using. Also it plays a role on psychiatric disorders like attention deficit hyperactivity disorder and schizophrenia. Studies on athletes illustrates that exercise contributes many positive effects on dopamine neurotransmitters mechanism. Especially, there are many studies about neurodegenerative disorders as a Parkinson Disease. Our study's goal is analyzing the Dopamine D2 receptor rs1800497 Allele numbers on Turkish Athletes. 
Twenty athletes in total participated in our reseach. Ten of those athletes are sprinter and ten of them are endurance athletes. Our research was consented by Üsküdar Universtiy non-invasive ethics committee and [(B.08.6.YÖK.2.ÜS.0.05.0.06/2016/98) and (B.08.6.YÖK.2.ÜS.0.05.06/2017/288)] it is suitable with Helsinki-II declaration. DNA samples were collected by DNA collector swap from athletes and Invitrogen kit was used for DNA isolation. Genotyping process was completed with real-time polymerase chain reaction method. In terms of genotyping kit, TaqMan SNP Genotyping and TaqMan Universal Master were used in this research of methodology section. 
  According to our  results, athlete's Genotyping distribution of AA, AG and GG were found to be 0 (%0), 3 (%15) ve 17 (%85) separately. In terms of Allele frequency, it was detected that the Allele A was 3 (%7.5) and the Alelle G was 37 (%92.5). The  genotype of AA, which is related with addiction was not found. The AA Genotype and it's rate of Alleles low result shows us that Dopamine D2 receptor rs1800497 polymorphism is low in sportmen. By just looking at one gene may be hard to make realiton between sport and addiction, according to our results that we acquired from our participants, the Dopamine D2 receptor rs1800497 polymorphism is an important genetic marker about addiction.