Molla Mustafa: Menakıb-ı Şah Safi (Giriş-inceleme-metin-dizin)
Molla Mustafa: Menakib-i Shah Safi (Introduction-examination-text-index)
Yazar: SENER PEHLİVAN
Danışman: PROF. DR. YAKUP KARASOY
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dil bilgisi = Grammar ; Dil bilim = Linguistics ; Eski Türk edebiyatı = Old Turkish literature ; Molla Mustafa = Molla Mustafa ; Osmanlıca = Ottoman ; Oğuz Türkçesi = Oghuz Turkish ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Şah Safi = Shah Safi

Özet:
Çalışmamız dört ana bölümden oluşmaktadır: 'Giriş', 'İnceleme', 'Metin', 'Gramatikal Dizin'.  Girişte Buyrukların Türk dili ve edebiyatındaki yerine, önemine, eserin müstensihi olan Molla Mustafa'nın bağlı bulunduğu ocak olan Şah Ahmet Yesevi Ocağı'na, eserin nüsha özelliklerine, konusuna, diline ve Buyruklar üzerinde yapılmış çalışmalara değinilmiştir. Gramer özellikleri kısmında ise eserin ayrıntılı grameri hazırlanmamıştır. Daha ziyade, diğer gramerlerde az işlenen veya onlarda hiç bulunmayan hususlar incelenmiştir. Veznin tutmadığı bölümlerin olması, cönk imlası da denilen metinde ağız özelliklerinin yansıtılması durumu çalışmamızı oldukça zorlaştırmıştır. Karşılaşmış olduğumuz sıkıntılar, ağız sözlükleri kullanılarak ve derleme sözlüğünden sık sık yararlanılarak azaltılmaya çalışılmıştır.  Son olarak, eserin gramatikal dizini Cibakaya 2.3 programı kullanılarak verilmiştir. Programda tanımlı harflerin ve işaretlerin sınırlı olması sebebiyle bu bölümde transkripsiyon işaretlerine yer verilememiştir. Çalışmamızda varlığından haberdar olunan fakat yararlanılmayan Alevilik – Bektâşilik alanı ile ilgili yayınlar bibliyografya bölümüne alınmamıştır. Ancak, varlığından haberdar olunan ve yararlanılan Eski Oğuz Türkçesi, Osmanlı Türkçesi ve Azerbaycan Türkçesi alanlarıyla ilgili yayınlara bibliyografyada genişçe yer ayrılmıştır.

Abstract:
Our study consists of four main parts: 'Introduction', 'Examination', 'Text', 'Grammatical Index'. In the introduction, the place and importance of the commandment in Turkish language and literature, the Shah Ahmet Yesevi Hearth, which was the hearth of Molla Mustafa, who was the copyist of the work, the copy characteristics of the work, its subject, language and the studies on the commandment were mentioned. In the section of grammar features, the detailed grammar of the work has not been prepared. Rather, aspects that are rarely or not included in other grammars are examined. The fact that there are parts that the meter does not match, that the dialect features are reflected in the text, which is also called cönk orthography made our study very difficult. The difficulties we encountered were tried to be reduced by using dialect dictionaries and making frequent use of compilation dictionaries. Finally, the grammatical index of the work was given using the Cibakaya 2.3 program. Due to the limited letters and signs defined in the program, transcription signs could not be included in this section. In our study, publications related to the field of Alevism – Bektashism, which were known but not utilized, were not included in the bibliography section. However, articles to publications related to the fields of Old Oghuz Turkish, Ottoman Turkish and Azerbaijani Turkish, whose existence is known and benefited from, are widely covered in the bibliography.