Erzurum ilinin depremselliği ve il merkezindeki ortaöğretim öğrencilerinin depreme duyarlılığı
Seismicity of Erzurum province and earthquake sensitivity of high school students in the province center
Yazar: İMREN KUŞCU
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM KOPAR
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Coğrafya = Geography ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Afetler = Disasters ; Deprem analizi = Earthquake analysis ; Deprem kayıtları = Earthquake records ; Depremsellik = Seismicity ; Doğal afetler = Natural disasters ; Doğu Anadolu bölgesi = Eastern Anatolia region ; Duyarlılık = Sensitivity ; Erzurum = Erzurum ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students

Özet:
Erzurum, yüzölçümü itibariyle Türkiye'nin 4. büyük ilidir. Çoruh, Fırat ve Aras havzalarının başlangıç alanında 25.066 km² lik alanıyla ülke topraklarının %3.2 sini kaplayan Erzurum ili, 34° 34'-42° 90' kuzey enlemleriyle 22°42'-47°46' doğu boylamları arasında yer almaktadır. Tektonik bakımdan Doğu Anadolu Sıkışma Bölgesi içinde yer alan ve arazisinde çok sayıda diri fayın bulunduğu Erzurum'un depremselliği Mekânsal analizlerle somut şekilde ortaya konulmuştur. Hem tarihsel hem de aletsel dönem kayıtları incelendiğinde il sınırları içinde çok sayıda deprem meydana geldiği ve bu depremlerde can ve mal kayıpları oluştuğu anlaşılmıştır. Mekânsal analizlerde Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü Bölgesel Deprem-Tsunami İzleme ve Değerlendirme Merkezi Kataloğundaki xM≥3 büyüklüğündeki 979 deprem verisi kullanılmıştır. Deprem verileri ArcGIS (versiyon 10.1) programına aktarılarak ortalama merkez, ağırlıklı ortalama merkez, standart uzaklık, ağırlıklı standart uzaklık ve standart sapma elipsi analizleri, yoğunluk ve Kernel yoğunluk analizleri yapılmıştır. 
Yöre insanının deprem duyarlılığı bu araştırmanın ikinci temel ve ilişkili konusunu oluşturmuştur. Bu amaçla orta öğretim kurumunda 330 öğrenciyle yüz yüze anketler SPSS (Sosyal Bilimler İçin İstatistik Paket Programı) nicel veri analizleri kapsamında Pearson Chi-Square (Ki-kare) uygunluk testi uygulanmış, ayrıca sonuçların doğruluğunu ve güvenirliliğini ölçmek amacıyla SPSS (Statistical Package for the Social Sciences/Sosyal Bilimler İçin İstatistik Programı) nicel veri analizleri kapsamında Pearson Chi-Square testleri uygulanmış ve cinsiyet, yaş grupları, ekonomik durum ve konut değişkenlerine göre istatistiksel bakımdan anlamlı farklılıkların olup olmadığı denetlenmiştir.

Abstract:
According to face measurement, Erzurum is the 4th largest province of Turkey. The province of Erzurum, covering an area of 25.066 km² and 3.2% of the country's territory in the area of Coruh, Euphrates and Aras basins, is located between 22°42'-47°46 ' east longitudes with 34°34'-42°90' north latitudes. Tectonically, the seismicity of Erzurum, which is located within the Eastern Anatolian Conflict Zone and where there are many active faults on the land, has been revealed in a concrete way by spatial analysis. When both historical and instrumental period records are examined, it is understood that many earthquakes occurred within the provincial boundaries and that these earthquakes caused loss of life and property. 979 earthquake data of xM≥3 in the catalogue of Bogazici University Kandilli Observatory and Earthquake Research Institute Regional Earthquake-Tsunami Monitoring and Evaluation Centre were used for spatial analysis. For spatial analysis, earthquake data were transferred to ArcGIS (version 10.1) program and mean centre, weighted average centre, standard distance, weighted standard distance and standard deviation ellipse analysis, density and Kernel density analysis were performed.
The earthquake sensitivity of the local people was the second basic and related subject of this research. For this purpose, face-to-face questionnaires with 330 students in secondary education were conducted using the SPSS (Statistical Package for the Social Sciences Statistical Package Program for Social Sciences). Pearson Chi-Square tests were applied in the scope of SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) for quantitative data analysis and statistically significant differences were observed according to gender, age groups, economic status and housing variables.