Yabancı uyruklu hemşirelerin çalışma yaşamına ilişkin deneyimleri: Nitel araştırma
Working life experiences of foreign nurses: Qualitative research
Yazar: ANA LUIZA FERREIRA AYDOĞDU
Danışman: PROF. DR. ÜLKÜ BAYKAL
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Nitel araştırma = Qualitative research ; Yabancı uyruklu = Foreign domectic ; Yönetici hemşireler = Nurse administrators ; İş ortamı = Work environment

Özet:
Yabancı uyruklu hemşire istihdamı, tüm dünyada hemşire açığını çözmek amacıyla uzun zamandır kullanılan bir yaklaşım olmaktadır. Türkiye'de ise yabancı hemşire istihdamı konusu yeni gündeme alınmış ve bu konuda ciddi çalışmalar yürütülmemektedir. Bu çalışma; yabancı ülkede hemşirelik eğitimini almış ve Türkiye'de çalışan hemşirelerin, göç nedenleri, çalışma yaşamına ilişkin deneyimlerini, yaşadıkları sorunları, beklentilerini ve bu sürecin daha olumlu geçirilmesine yönelik önerilerini belirlemek amacıyla, fenomenolojik desende niteliksel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. 
Çalışmanın evrenini, İstanbul ilinde yer alan tüm özel hastanelerde çalışan yabancı uyruklu hemşireler oluştururken; örneklemini ise yedi özel hastane ve bir özel sağlık tıp merkezinde çalışıp araştırmaya katılmaya kabul eden 19 yabancı uyruklu hemşire oluşturmuştur. Örneklem seçiminde amaçlı örnekleme ve maksimum çeşitlilik yöntemleri kullanılmış. Araştırmanın verileri, Haziran 2019 ile Şubat 2020 tarihlerin arasında toplanmıştır. Çalışmanın verileri; alanyazın taradıktan sonra hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanarak bireysel derinlemesine görüşme ile toplanarak içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. 
Çalışmanın bulguları; göç nedenleri, göç sürecinde yaşanan sorunlar, Türkiye'de ve kendi ülkesindeki hemşireliğin farkı, Türkiye'de çalışma yaşamına ilişkin deneyimler, sorunlarla başa çıkma yaklaşımları ve yabancı hemşirelerin gelecek planları olarak altı tema altında gruplandırılarak değerlendirilmiştir. Yabancı uyruklu hemşirelerin; iş olanağı sağlanması ve sosyal koşulların zorlaması sonucunda Türkiye'ye göç etmeye karar verdikleri görülmüştür. Yabancı uyruklu hemşirelerin bu süreçte; bürokratik işlemler, dil güçlüğü, barınma koşulları, kültür farkı, büyükşehirde yaşam, olumsuz çalışma koşulları, hemşireliğe yeniden başlama, hasta beklentileri ve psikolojik sorunlarla karşı karşıya geldikleri belirlenmiştir. Katılımcılar, Türkiye'de ve kendi ülkesindeki hemşireliğin farkına ilişkin görüşlerini açıklarken; çalışma koşulları, hemşirelik uygulamaları, eğitim süreci ile mesleki imaj ve değer farklılıkları üzerinde durmuşlardır. Yabancı uyruklu hemşirelerin iş yerindeki ilişkilerinde hem olumlu hem de olumsuz deneyimler yaşadıkları belirlenirken; Türkiye'de yaşamanın olumlu yanları, bu ülkeyi anavatan olarak görme, özgüven ve bağımsızlık duygusu kazanma, iş deneyimi ve mesleki doyum sağlama, farklı kültürleri ve insanları tanıma fırsatı yakalama, şeklinde sıralanmıştır. Yaşanan sorunlarla başa çıkmada; yabancı hemşirelere verilen kurumsal ve meslektaş desteğinin ve kendi bireysel çabalarının önemli olduğu görülmüştür. Gelecek planlarına ilişkin olarak; katılımcılar arasında Türkiye'de yaşamaya devam etmeyi, kendi ülkesine ya da başka bir ülkeye gitmeyi düşünenlerin olduğu belirlenmiştir.
Sonuç olarak; yabancı uyruklu hemşirelerin daha iyi yaşam veya çalışma koşullarına sahip olmak için Türkiye'ye gelmelerine karşın, çeşitli sorunlarla karşı karşıya geldikleri ve onlarla başa çıkmak için kurumsal desteğin, meslektaş yardımının ve bireysel çabalarının önemli olduğu belirlenmiştir. Çalışma bulguları doğrultusunda, yabancı uyruklu hemşirelerin çalışma yaşamına ilişkin daha olumlu deneyimler yaşamasına yönelik stratejilerin geliştirilmesi önerilebilmektedir.

Abstract:
The recruitment of foreign nurses is an approach that has been used for a long time to address the worldwide nurse shortage. Turkey has recently begun playing a role in the employment of foreign nurses but serious work is not carried out in this regard. The aim of this study was to determine the reasons for immigration, working life experiences, problems and expectations of foreign nurses who have taken nursing education abroad and work in Turkey, in order to offer proposals to make these experiences more positive. The study was done through a phenomenological pattern which was performed by a qualitative method.
While the universe of the study was formed by foreign nurses working at all private hospitals in Istanbul province, the sample was composed of 19 foreign nurses who agreed to participate in the study and who were working at seven private hospitals and one private health medical centre. Purposive sampling and maximum variety methods were used for sampling selection. The data of the study were collected between June 2019 and February 2020 via face to face interview using a semi-structured interview form prepared by scanning the literature and evaluated by the content analysis method. 
The findings of the study were grouped and discussed under six themes: causes of migration, problems experienced during the migration process, the difference of nursing in Turkey and in the country of origin, experiences related to working life in Turkey, approach of foreign nurses to coping with the problems, and their plans for future. Job opportunities and social conditions were the reasons why foreign nurses decided to migrate to Turkey. Foreign nurses emphasized that they faced problems related to bureaucratic procedures, language difficulties, accommodation conditions, cultural difference, big city life, unfavourable working conditions, relearning nursing practices, patient expectations and psychological issues. Participants focused on the differences in working conditions, practice, education process and professional image and value of nursing in their country of origin and in Turkey. It was determined that foreign nurses have both positive and negative experiences in their relationships at the workplace. Seeing Turkey as a homeland; gaining a sense of independence, self-confidence, work experience and professional satisfaction; getting to know different cultures and people were pointed as advantages of living in Turkey. The support given by the organization and by the colleagues and also foreign nurses' own individual efforts were shown as important points in dealing with the problems experienced. Regarding future plans; some participants plan to continue living in Turkey, others aim to go back to their home country or to go to another country.
As a conclusion; it was found that foreign nurses came to Turkey to reach better living and working conditions, but they also faced with various problems. Institutional support, help of colleagues and self efforts were helpful to deal with the experienced problems. It is recommended to develop strategies aiming to provide better working life experiences for foreign nurses.