Ankara İli Pursaklar ilçesinde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin sağlık/hastalık profilleri, bakım gereksinimleri ve kendini ihmal etme durumları niceliksel ve niteliksel bir değerlendirme
Health/disease profiles, care requirements and the conditions of encountering self-neglect of the 65 years old and older individuals living in Pursaklar district of Ankara: A quantitative and qualitative assessment
Yazar: EVREN KİBAR
Danışman: PROF. DR. DİLEK ASLAN
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Ankara-Pursaklar = Ankara-Pursaklar ; Halk sağlığı = Public health ; Hasta bakımı = Patient care ; Hasta bakımı-hastane sonrası = After care ; Yaşlılar = Aged ; Özbakım = Self-care

Özet:
Bu araştırma Ankara İli Pursaklar ilçe merkezinde yaşayan 65 yaş ve üzeri bireylerin, sağlık/hastalık profillerinin ve bakım gereksinimlerinin belirlenmesi, kendini ihmal etme durumlarının saptanması ve  bölgede hizmet veren aile hekimlerinin  yaşlılara yönelik sunulan sağlık hizmetleri ve kendini ihmal konusunda sağlık hizmetlerinin geliştirilmesi ile ilgili düşünce ve görüşlerinin saptanmasını amaçlamıştır. Tanımlayıcı tipte olan bu araştırmaya toplam 370 yaşlı birey ve 25 aile hekimi katılmıştır. Araştırmaya katılan yaşlı bireylerin yaş ortalaması 72,20±6,39 olup, %52,7'si kadın, %47,3'ü ise erkektir. Yaşlı bireylerin %11,0'ının düzenli bir geliri yoktur ve %14,3'ü yalnız yaşamaktadır. Kadın cinsiyette (p=0,320) ve 85 yaş ve üzerinde (p<0,001), okur-yazar olmayanlarda (p<0,001) ve yalnız yaşayanlarda (p<0,001) kendini ihmal sıklığı daha fazladır. Yardımcı araç-gereç kullanımına göre; işitme cihazı (p<0,001) ve baston (p<0,001) kullananlarda kendini ihmal sıklığı daha fazladır. Kadınlarda 3,61 kat (%95 GA=1,38-9,45 p=0,009), 80 yaş ve üzerinde olanlarda ise 10,73 kat (%95 GA=2,93-39,26 p<0,001) kendini ihmal daha fazla görülmektedir. Araştırma kapsamında görüşme yapılan aile hekimlerinin yaklaşık yarısı (%48) kendini ihmali toplumsal bir sorun olarak görmektedir. Sonuç olarak yaşlılarda kendini ihmal koruyucu önlemlerin alınmasını gerektiren, yaşlı bireyin yaşam kalitesini gerileten önemli bir durumdur. Yaşlı ihmalinin nedenlerini ve görülme sıklığını ortaya koyan araştırmaların ve durumu önlemeyi amaçlayan müdahale çalışmalarının artırılması önemlidir.

Anahtar sözcükler: Bakım gereksinimi; Yaşlı; Kendini ihmal

Abstract:
In this research, it was aimed to detect the thoughts and opinions with respect to determining the health/disease profiles and care requirements of 65 years old and older individuals living in the city center of Pursaklar, Ankara, detecting their self-neglect conditions and the health services offered for the elderly by the family physicians serving in the region and developing the health services regarding the self-neglect. A total of 370 elderly and 25 family physicians participated in this descriptive research. Age average of the old individuals participating in the research was 72.20±6.396, and 52.7% of them were female and 47.3 of them were male. 11.0% of the old individuals do not have a regular income and 14.3% of them live alone. Frequency of self-neglect is more in females (p=0.320) and 85 years old and older individuals (p<0.001), non-literate individuals (p<0.001) and in the individuals living alone (p<0.001). According to the auxiliary equipment use; frequency of self-neglect is more in those using hearing instrument (p<0.001) and walking stick (p<0.001). Self-neglect is seen 3.61 times more among females (%95 CI= 1.38-9.45 p=0,009) and 10.73 times more among 80 years old and older individuals            (%95 CI=2.93-39.26 p<0.001). Almost half of the family physicians (48%) interviewed within the scope of the research regard self-neglect as a social problem. In conclusion, self-neglect in the elderly is a significant issue which impairs the life quality of the old individual and against which precautions should be taken. It is important to support the scientific studies aiming to determine the reasons and the frequency of the self-neglect in the elderly as well as intervention studies focusing on prevention of the cases. 

Key words: Care requirement; Aged; Self-neglect