Önkol seviyesindeki median ve ulnar sinir onarımlarında sonuç ölçümü için kullanılan nicel değerlendirme yöntemleri ile aktivite ve katılım düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of relationship between activity participation and quantitative assesment methods used as outcome measurement in median and ulnar nerve repairs at forearm level
Yazar: BERAY KELEŞOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ALİ KİTİŞ
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş ve Uğraşı Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: El = Hand ; Kol = Arm ; Medyan sinir = Median nerve ; Motor beceri testleri = Motor skills tests ; Motor beceriler = Motor skills ; Periferik sinirler = Peripheral nerves ; Ulnar sinir = Ulnar nerve ; Ölçekler = Scales

Özet:
Periferik sinir yaralanmaları sonrası ortaya çıkan duyu ve motor fonksiyon kayıpları el kullanımında önemli kısıtlanmalara, fiziksel ve sosyal özürlere neden olurlar. Bu çalışmada önkol düzeyinde median ve ulnar sinir onarımı sonrası nicel değerlendirme ölçüm sonuçları ile elin kullanımı, aktivite ve katılım düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlandı.
Çalışmaya önkol düzeyinde median ve median/ulnar kombine sinir onarımı yapılmış 35 erkek, 9 kadın toplam 44 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortalaması 34,27±11,20 yıl idi. Yaralanma sonrası geçen süre ortalama 38,18±18,81 ay olarak belirlendi.  Periferik sinire ait fonksiyonların değerlendirilmesi için Rosen Skor(RS) kullanıldı. Günlük yaşamda elin kullanımı, aktivite ve katılım düzeyi Michigan El Sonuç Anketi (MESA) ile değerlendirildi. Onarım bölgesinde sinir bütünlüğünün teyit edilmesi, gap ve nöroma oluşumları için ultrasonografik (USG) değerlendirme yapıldı.
Hastaların RS toplam puanları ortalama 1,99±0,44 olarak belirlendi. MESA toplam puan ortalamaları ise 72,33±17,99 idi. USG değerlendirmelerinde onarım sahasında tüm sinirlerde fuziform kalınlaşma izlendi. tüm sinirlerin onarım sahasında fuziform kalınlaşma gösterdiği izlendi. fuziform kalınlaşma ile iyileştiği görüldü. Hiç bir sinirde gap ve nöroma oluşumu gözlenmedi. RS toplam puanı ve alt bölüm puanları ile MESA toplam puanı arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0,05).
Bu çalışmada belirlenen MESA ve RS ilişkisi, yaralanma sonrası sinire ait fonksiyonların değerlendirilmesinin hastanın aktivite ve katılımının kalitesi hakkında bilgi verdiğini destekler niteliktedir. Değerlendirme sonuçları yaralanma sonrası geç dönemde bile, elin kullanımı, hastanın aktivite ve katılım düzeyi hakkında yol göstericidir ve bu sonuçlar ışığında hastaya gerekli iş ve uğraşı pratikleri verilmelidir.

Anahtar Kelimeler: Periferik Sinir, Değerlendirme, Rosen Skor, Aktivite ve Katılım

Abstract:
Loss of sensory and motor function after peripheral nerve injury causes limitation of hand usage and physical and social disabilities. The aim of this study is to investigate the relationship between quantitative measurements and hand usage, activity and participation levels after median and ulnar nerve repairs at forearm level.
Forty-four patients (35 male and 9 female) with median and combined median and ulnar nerve repairs were included in this study. The mean age of the patients was 34,27 ± 11,20 years. Time elapsed after the injury was 38,18±18,81 months. Rosen Score was used to evaluate peripheral nerve functions. Hand usage in daily living activities and participation level were evaluated by Michigan Hand Questionnaire (MHQ). Nerve evaluation was done by ultrasonographic (USG) evaluation to confirm nerve integrity, gap and neuroma formation.
Mean RS of patients was 1.99±0.44. Mean total score of MHQ was 72.33±17.99. USG evaluation revealed a fusiform thickening in all nerves at the repair site. Also, no gap and neuroma formation was observed. There was a significant correlation between total and subdomain scores of RS and MHQ total score (p< 0.05). 
Relationship between MHQ and RS found in this study supports the fact that the evaluation of peripheral nerves functions reveals information about the activity and participation of patients. Evaluation results are informative on hand usage, activity and participation level even at the late phase of the injury and essential occupational practices should be given to patients in the light of these results.

Key words: Peripheral nerve, evaluation, Rosen score, activity and participation.