İlkokul çağı çocuklarında düzenli beden eğitimi ve spor yapıldığında meydana gelen gelişmeler ile bunları etkileyen cinsiyet, yaş, kilo ve boy faktörlerinin araştırılması /
Yazar: ORHAN SALİHOĞLU
Danışman: PROF. DR. FADIL ERTOGAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1987
Konu: Spor = Sports

Özet:
- 55 - BÖLÜM V I- DZET - SONUÇ VE ÖNERİLER A- ÖZET İnsanların yaşadıkları çevre içindeki her hareketinde spor vardır. İnsanların başarılarını sağlamada, canlılıklarını muhafaza etmekte, sağlık lı olmalarında beden eğitimi ve spor faaliyetleri önemli bir etken teşkil etmektedirler. Gelecekte toplumda sorumluluk yüklenecek yetişkinler yetiştirmek için ve yetişkinlerin iyi alışkanlıklar edinmesi, gerek bireyler arası, gerek toplumlar arası iyi ilişkiler kurulup devam ettirilebilmesi ve barış içinde mutlu bir şekilde yaşanabilmesi için çocuklara ve çocuklukta başlaya cak beden eğitimi ve spora ihtiyaç vardır. Çocuklarda uygulanacak beden eğitimi ve spor faaliyetleri, çocuğun gelişimine göre planlı ve programlı bir şekilde olması gerekir. Çocuklarda ki bıu gelişim çağları ; Süt çocukluğu çağı (1,2 yaşlar), Okul: çağı öncesi (4-6), Çocukluk veya ilkokul çağı (6,12) dır. Bu çağlara göre hazırlanacak oian antrenman programları çocuğa teknik antrenman, kondisyon geliştirme antrenmanı, zihinsel antrenman olmak üzere verilir. Antrenman programları hazırlanırken bazı motorik, fiziksel ve fizyo lojik faktörlerin gözönüne bulundurulması gerekir. Çocukların fizyolojik sistemleri ağır eksersizleri karşılayacak kadar gelmiştir. 10 - 11 yaşlar daki çocuklarda, erişkinlere ^göre uzun süreli çalışmalar için biyolojik bir engel yoktur. Yapılan antrenmanlarla, çabuk kasılan lifler antrenman şiddetine, bilhassa büyüme periyodunda daha iyi cevap verirler. Maksiroal izometrik kasılmaların erişkinlere göre çocuklarda daha büyük ve kalıcı bir güç meydana getirdikleri görülmektedir. Araştırmacıların yaptıkları araştırmalar sonunda, gelişim çağındaki- 56 çocuklarda ağır fakat kontrollü antrenmanların gelişimi ve sağlığı bozma dıkları görülmüştür. Antrenmana bağlı olarak çocuklarda fiziksel açıdan, kas kuvveti artar, kuvvetin devamı sağlanır, sürat kazanılır. Fizyolojik yönden, ço cuklarda aerobik ve anaerobik kapasitede değişiklikler meydana gelir. Düzenli antrenmanlarla maksimal aerobik kapasite ile maksimal anaerobik kapasite arttırılabilir. Bu gelişmeler kızlar ve erkeklerde farklı bir şekilde görülür. Buda cinsler arasındaki farklılıklardan doğar. Cinsiyete bağlı olan bu farklılıklar ilk etapta morfolojik açıdan görülür. Yapılan araştırmalarla Akciğer kızlarda daha küçüktür. Maksimal solunum kapasitesi, oksijen kullanımı, kaip volümü kızlarda erkeklere oranla* Uaharküçûktür. Egzersizle kondisyonda meydana gelen artışlar kızlarda ve erkeklerde ayrı ayrı yaştadırlar. Antrenmanın sağladığı gelişmeler sportif aktivitelerde kullanılır ken, bu sportif aktivitelere etki eden bazı faktörler vardır. Bu faktörler, antrenmanın gelişimi ile iç içedir. Birbirinin etkileşimi içindedirler. Bu faktörler yukarıda açıkladığımız cinsiyetin haricinde yaş, kilo ve boydur. Araştırmam da bu, faktörler ile antrenmana bağlı gelişmeler ara sındaki ilişkilerdir. Araştırma için Özel Şafak Lisesi, İlkokul 3., 4. ve 5. sınıf öğren cilerinden 30 Erkek ve 30 Kız öğrenci alınarak sınırlandırılmıştır. Bu öğrenciler hergün 25 m.lik mesafeyi 5 t 10 dakika ara dinlenmeli ko şarak, haftada bir defa her sınıf sırayla ayrı ayrı alınarak öğrenciler birer birer maksimal yüklenmeli koşturulup dereceleri saniye cinsinden ölçülmüştür. Altı hafta boyunca devam eden bu çalışmalarda öğrencilerde meydana gelen gelişmeler ile bu gelişmelere cinsiyet, beden ağırlığı ve boy- 57 uzunluklarının etkili olup olmadığı araştırılmak istenmiştir. Bu problem doğrultusunda amacımız çocuklarda yapılan bu düzenli çalışmalar sonunda bir gelişme olmuşmudur ? Erkekler ve kızlar arasında gelişme yönünden bir farklılık varmıdır? Yaş beden ağırlıkları ve boy uzunluklarının gelişmelere bir etkisi varmıdır? Yaş, beden ağırlık ve boy uzunluklarına göre oluşturulan gruplarda bir farklılık varmıdır? Sorularına bir açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Belirtilen faktörlere göre gruplar, oluşturulmuş ayriyetten hiç bir özellik aranmaksızın sadece kızlar ve erkeklerden oluşan bir grupla- ma yapılmıştır. Bu gruplamalara göre ölçümlerin istatistiki sonuçları alın mıştır. 1- Herhangi bir özellik aranmaksızın sadece kızlar ve erkeklerden oluşturulan grupta, aritmetik ortalamaların manidarlık olup olmadıkları ölçülmüş ve sırayla yaş, boy uzunlukları ve beden ağırlıklarının kızlarda ve erkeklerde her hafta alınan ölçümlerle bir bağıntısı olup olmadığı kore lasyon yoluyla manidar olup olmadıkları bulunmuştur. Haftalar arasındaki ilişkiyi bulmak için gruplama yapılarak, arit metik ortalamaların manidarlık dereceleri ölçülmüştür. 2- Erkeklerde ve Kızlarda yaş, beden ağırlıkları ve boy uzunlukları esas alınmak suretiyle oluşturulan gruplarda ; I. Gruplar ile II. gruplarda yer alan her haftaya ait aritmetik ortalamalar arasındaki ilişkilerin mani dar olup olmadıkları belirlenmiştir. 'i Yaşa göre oluşturulan gruplarda yaş ile koşu dereceleri arasındaki bağıntı, beden ağırlıklarına göre oluşturulan grupta, kilo ile koşu dere celeri arasındaki bağıntı, boyjuzunluklârılnaJ göne "oluşturulan gruplarda boy ile koşu dereceleri arasındaki bağıntı korelasyon metoduyla manidar olup olmadıkları bulunmuştur.

Abstract: