Zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin madeni paraları öğrenmelerinde zihinsel yetersizliği olan bir akran tarafından sunulan eşzamanlı öğretimin etkililiği
Effectiveness of an intellectual disability peer deli̇vered simultaneous prompting on learning coins of students with intellectual disabilities
Yazar: SEDEF TÜMEĞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ELİF SAZAK PINAR
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Engelli kişiler = Disabled persons ; Engelli çocuklar = Disabled children ; Eş zamanlı ipucuyla öğretim = Simultaneous prompting procedure ; Para = Money ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Bu araştırmada zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin madeni paraları (1 lira, 50 kuruş, 25 kuruş, 10 kuruş, 5 kuruş) öğrenmelerinde zihinsel yetersizliği olan bir akran tarafından sunulan eşzamanlı öğretimin etkililiği incelenmiştir. Çalışmada (1) hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğreten akranın, zihinsel yetersizliği olan öğrenen akranlarına eşzamanlı ipucuyla öğretim yöntemini güvenilir bir şekilde uygulayıp uygulamadığının (2) kullanılan akran aracılı öğretim yönteminin madeni paraların öğretilmesinde etkili olup olmadığının (3) öğrencilerin kazandıkları becerilerin kalıcılığının öğretim sona erdikten beş gün, yedi gün ve on gün sonra korunup korunamadığının ve (4) öğrenen akranların öğrendikleri bu beceriyi farklı kişilere genelleyip genelleyemediklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. 
Araştırmada tek-denekli araştırma modellerinden, yoklama evreli denekler arası çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Araştırmaya yaşları 12 ile 13 arasında değişen ve zihinsel yetersizliği olan üç öğrenen akran ile 16 yaşında hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan bir öğreten akran katılmıştır. Araştırmanın bağımlı değişkeni, zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin madeni paraları (1 lira, 50 kuruş, 25 kuruş, 10 kuruş, 5 kuruş) tanıma (söyleme ya da gösterme) becerisidir. Bağımsız değişkeni ise hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğreten akran aracılığı ile sunulan eşzamanlı ipucuyla öğretim yöntemidir.
Araştırmanın sonucunda; (1) hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğreten akranın, madeni paraları (1 lira, 50 kuruş, 25 kuruş, 10 kuruş, 5 kuruş) zihinsel yetersizliği olan öğrenen akranlarına eşzamanlı ipucuyla öğretim yöntemini güvenilir bir şekilde uyguladığı, (2) kullanılan akran aracılı öğretim yönteminin madeni paraları öğretmede (söyleme ya da gösterme) eşzamanlı ipucuyla öğretim yönteminin etkili olduğu, (3) öğrencilerin kazandıkları becerilerin kalıcılığının öğretim sona erdikten beş gün, yedi gün ve on gün sonra koruyabildiklerini, (4) öğrencilerin madeni paraları gösterme veya söylemeyi farklı öğretmenlere ve annelere genelleyebildikleri bulunmuştur.
Çalışmanın sosyal geçerlik bulgularında, özel eğitim öğretmenlerinin tamamı araştırmaya yönelik olumlu görüş bildirmişlerdir. Soru formuna, özel eğitim öğretmenlerinin verdikleri yanıtlar analiz edildiğinde akran aracılığı ile sunulan madeni paraların (1 lira, 50 kuruş, 25 kuruş, 10 kuruş, 5 kuruş)  öğretiminde eşzamanlı ipucuyla öğretim yönteminin etkililiğini araştıran bu çalışmanın sosyal olarak geçerli olduğu söylenebilir.
Anahtar kelimeler: Akran aracılı öğretim yöntemi, zihinsel yetersizliği olan bir akran tarafından sunulan akran aracılı öğretim yöntemi, eşzamanlı ipucuyla öğretimi, zihinsel yetersizliği olan öğrenci, Kuruş öğretimi.

Abstract:
In this study, effectiveness of an intellectual disability peer delivered simultaneous prompting on learning coins (1 Turkish Liras and, 50 coins, 25 coins, 10 coins, 5 coins) of students with intellectual disabilities was investigated.  Multiple probe models with probe condition across subjects which is one of the single subject research designs, was used for this research 3 peer tutees with intellectual disabilities who are between the ages of 12 and 13 and 1 peer tutor with mild intellectual disabilities at the age of 16 attended to this study. Dependent variable of the study is the skills which is students with intellectual disabilities telling or pointing coins when coins are shown or asked. Independent variable is an intellectual disability peer delivered simultaneous prompting method.
At the end of the study (1) mild intellectual peer tutor applied peer delivered simultaneous prompting method reliably for instructing coins their tutees with intellectual disabilities (2) using peer delivered simultaneous prompting method is effective in teaching (telling or pointing) coins (1 Turkish Liras, 50 cents, 25 cents, 10 cents, 5 cents) for students with intellectual disabilities, (3) the students have protected gained skills five days, seven days and ten days after the end of intervention (4) the students can generalize telling or pointing coins to different teachers and mothers were found.
In this research social validity findings showed that all of the special education teachers gave positive feedbacks for the study. It could be written to question form when the answers of special education teachers are analyzed, this study which investigates the effectiveness of an intellectual disability peer delivered simultaneous prompting on learning coins of students with intellectual disabilities is socially validated.
Key words: Peer delivered method, an intellectual disability peer delivered method,simultaneous prompting method, student with intellectual disability, teaching Turkish liras and coins.