Otolog ve allojenik hematopoetik kök hücre transplantasyonunda G-CSF reseptörü missense tek nükleotid polimorfizmlerinin CD34+ kök hücre zenginleştirilmesi üzerine etkisi
The G-CSF receptor missense single nucleotide polymorphisms effect of CD34+ stem cell enrichment in autologous and allogeneic hematopoietic stem cell transplantation
Yazar: BAHAR ZEHRA ÇAMURDANOĞLU
Danışman: PROF. DR. EMİN KANSU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Temel İmmünoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Granülosit koloni stimülan faktör = Granulocyte colony stimulating factor ; Hematopoetik kök hücreler = Hematopoietic stem cells ; Hücre nakli = Cell transplantation ; JAK 2 = JAK 2 ; Kök hücreler = Stem cells ; Mutasyon = Mutation ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic

Özet:
Biyolojik büyüme faktörlerinden, `'granülosit koloni stimüle edici faktör'' (G-CSF) periferik kök hücre transplantasyonunda, kök hücrelerin mobilizasyonunu sağlamak amacıyla kullanılan en etkin ajandır. G-CSF'in etkisini gösterebilmesi için hedef hücreler yüzeyindeki özgül G-CSF reseptörüne (G-CSF-R) bağlanması gerekir. Bu çalışmada, G-CSF-R geninde yer alan ve protein dizisinde amino asit değişimine neden olan missense tek nükleotid polimorfizmlerin (single nucleotide polymorphism, SNP) sıklığı araştırılmıştır. Bu amaçla, H.Ü Onkoloji Hastanesi, Kemik İliği Transplantasyon (KİT) Ünitesi'nde 2000-2009 yılları arasında G-CSF rejimi uygulanmış 54'ü sağlıklı donör, 249'u KİT hastasından oluşan toplam 303 bireyin aferez ürünlerinden DNA izolasyonu gerçekleştirilmiştir. G-CSF-R genindeki 11 farklı SNP, PCR-RFLP tekniği ile analiz edilmiştir. Ayrıca, G-CSF-R'ın esas sinyal yolağı olan JAK-STAT'ın intakt olup olmadığını göstermek amacıyla çalışma grubunda gerçek zamanlı alele özgül PCR yöntemi ile JAK2V617F mutasyonu taranmıştır. Sonuçta G-CSF-R genindeki polimorfik bölgelerin minör alel frekanslarının çok düşük düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Takiben, G-CSF-R geninde polimorfik minör aleli taşıyan bireylerin CD34+ kök hücre toplanması sırasında elde edilen lökosit, mononükleer hücre ve CD34+ kök hücre/kg sayıları, polimorfik majör aleli taşıyan bireylerin aynı verileriyle ilişkilendirilmiştir. G-CSF-R SNP'lerinin G-CSF yanıtı üzerinde belirgin etkilerinin olmadığı gözlenmiştir. Ancak, g.6214055 G>A (rs 3918018) SNP'i G/A genotipteki bir MM hastasında ve g.6219475 C>T (rs 3917996) SNP'i T/T genotipteki sağlıklı bir donörde gözlenen belirgin yanıt azlığı, bu iki SNP'in fonksiyonel etkisinin olabileceğine işaret etmektedir. Yalnızca bir MM hastasında tespit edilen JAK2V617F mutasyonunun ise G-CSF'e yanıtta etkili olmadığı görülmüştür.

Abstract:
?Granulocyte colony stimulating factor? (G-CSF), which is one of the biological growth factors, is an effective reagent to provide mobilization of stem cells in peripheral stem cell transplantation. In order to G-CSF to show its full effect, it has to bind to specific G-CSF receptors (G-CSF-R) on target cells. In this study, frequency of missense single nucleotide polymorphisms (SNP) which cause amino acid substitution on protein sequence of G-CSF-R gene was studied. For this purpose, DNA isolation was performed from apheresis products of 303 total individuals, 54 from healthy donors and 249 from bone marrow transplantation patients, which had G-CSF treatment in H.U Oncology Hospital, Bone Marrow Transplantation Unit between years 2000-2009. Eleven different SNPs on G-CSF-R were analyzed with PCR-RFLP technique. Furthermore JAK2V617F mutation was screened in study group with real time allelic discrimination assay in order to show whether JAK-STAT pathway, which is the main pathway of G-CSF-R, is intact or not. As a result minor allele frequencies of polymorphic regions on G-CSF-R gene were determined at very low levels. Subsequently leukocyte, mononuclear cell and CD34+ stem cell/kg counts acquired from CD34+ stem cell collection from individuals carrying polymorphic minor allele of G-CSF-R gene were associated with same data of individuals carrying polymorphic major allele. It was observed that G-CSF-R SNPs had no significant effect on G-CSF response. However, lack of significant response observed in a MM patient with g.6214055 G>A (rs3918018) SNP G/A genotype and in a healthy donor with g.6219475 C>T (rs3917996) SNP T/T genotype, pointed that these two SNPs may have functional effects. It was observed that JAK2V617F mutation which was detected on only one MM patient was not effective on response to G-CSF.