Spinal anestezi yapılan yaşlı hastalarda propofol ve propofol - ketamin kombinasyonu ile sedasyonun postoperatif kognitif fonksiyon üzerine etkileri
The effects on cognitive function of sedation with propofol and propofol , ketamine combination in elderly patient with spinal anesthesia
Yazar: YUSUF ZİYA ÇOLAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜLKÜ ÖZGÜL
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi-spinal = Anesthesia-spinal ; Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Ketamin = Ketamine ; Propofol = Propofol ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Amaç: Günümüzde yaşlı hastalar sıklıkla cerrahiye ihtiyaç duymakta ve bunedenle anestezi almaktadırlar. POKD cerrahiden kısa bir süre sonra meydana gelmeeğiliminde olan, aylarca sürebilen, bazen kalıcı olabilen ve hastanın yaşam kalitesinidüşüren, hastanede kalma süresini artıran istenmeyen bir durumdur. Bu çalışmada,ürolojik cerrahi geçirecek yaşlı olgularda spinal anestezi sırasında propofol veyapropofol-ketamin karışımıyla uygulanan sedasyonun hemodinami ve kognitiffonksiyonlar üzerine etkisini karşılaştırmayı amaçladık.Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, etik kurul onayı ve hastalardan yazılı onamalındıktan sonra, elektif ürolojik cerrahi geçirecek ASA I ? III 65 yaş üstü 60 hastadagerçekleştirildi. Operasyon öncesi hastalara grupları bilmeyen bir araştırmacı tarafındansMMT uygulandı. Olgular, propofol (Grup P, n=30) ve ketofol (Grup K, n=30) olmaküzere rasgele iki gruba ayrıldı. Operasyon odasına alındıktan sonra hastalara EKG,NİKB, SpO2 ve BİS monitorizasyonu yapıldı. Spinal anestezi sonrası Grup P'yepropofol 0.5 mg/kg iv puşe yapıldıktan sonra 1.5 mg/kg/saat hızında infüzyon verildi.Grup K'da propofol 0,4 mg/kg ve ketamin 0,1 mg/kg iv puşe verildikten sonra propofol1.2 mg/kg/saat ve ketamin 0.3 mg/kg/saat infüzyon uygulandı. Çalışma boyuncahemodinamik, solunumsal veriler kaydedildi. Sedasyon düzeyi BİS ve RAMSAYsedasyon skoru ile takip edildi. Sedasyonun kesilmesinden sonra olguların takibipostoperatif bakım ünitesinde Modifiye Aldrete Skoru 9 oluncaya kadar yapıldı ve busüre kaydedildi. Postoperatif ilk 24 saat içerisinde ve postoperatif 3. günde ilk testiyapan araştırmacı tarafından sMMT tekrarlandı.Bulgular: Kalp hızı, sistolik kan basıncı, ortalama arteryel kan basıncında heriki grupta bazale göre azalma vardı. Gruplar arasında preoperatif, postoperatif 1 ve 3.40günlerde sMMT değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmadı. Grupiçi karşılaştırmalarda her iki grupta da preoperatif sMMT değeri ile postoperatif 1. günsMMT değeri arasında ve postoperatif 1. gün ile postoperatif 3. gün sMMT değerleriarasında önemli derecede fark bulundu (p< 0.001), preoperatif sMMT değeri ilepostoperatif 3. gün arasında fark yoktu (p < 0.25). Grup P'de istatistiksel olarak anlamlıolarak daha fazla enjeksiyon ağrısı saptandı (p<0.05).Sonuç: Ürolojik cerrahi geçirecek SA yapılan yaşlı hastalarda sedasyon içinpropofol ile propofol-ketamin kombinasyonunu karşılaştırdığımız bu çalışmadapropofol-ketamin kombinasyonundan sonra hastaların derlenme zamanının daha uzunve BİS değerlerinin daha yüksek olduğunu ancak hemodinami ve kognitif fonksiyonlaraçısından fark olmadığını saptadık.Anahtar Kelimeler: yaşlı, spinal anestezi, propofol, ketamin, kognitif fonksiyonbozukluğu.

Abstract:
SUMMARYAim of the study: Nowadays, the elderly patients frequently undergo surgeryand get anesthesia because of those procedures. POCD has a tendency to occur in shorttime period after surgery and may last for months; sometimes it may be a permanentand unwanted condition. It reduces patient?s life quality and increases hospital length ofstay. In this study, we aimed to compare the effects of propofol and propofol-ketaminemixture sedation on hemodynamics and cognitive functions of the elderly patientsduring spinal anesthesia for urologic surgery.Material and methods: After Ethics Committee approval and patient?s writtenconsent, ASA I-III 60 patients aged more than 65 years whom were undergone electiveurologic surgery included in this study. sMMT was applied to all patients beforeoperation by researcher who doesn?t know the groups. The patients were divided to twogroups: propofol (Group P, n=30) and propofol-ketamine combination (Grup K, n=30).The patients were monitorised with ECG, NIBP, SpO2 and BIS. After spinal anesthesia,propofol was given with 0.5 mg/kg iv bolus then infused with a dose of 1.5 mg/kg/h forgroup P. Propofol was given with 0.4 mg/kg iv bolus then infused with a dose of 1.2mg/kg/h and ketamine was given with 0.1 mg/kg iv bolus then infused with a dose of0.3 mg/kg/h for group K. Hemodynamic and respiratory data was recorded during thestudy. Sedation level was monitorised with BIS and RAMSAY sedation scale. After theoperation infusions were stopped and the patients were monitorised in the PACU untiltheir modified Aldrette score was reached to 9. The emergence time was recorded.sMMT was re-applied within first 24 hours and at the third postoperative day with sameresearcher.42Results: The heart rate, systolic and mean blood pressure values of the twogroups were decreased compared to the initial values. There was no statisticallysignificant difference between two groups for sMMT values which were applied atpreoperative and postoperative 1st and 3rd days. According to intra-group comparisons;the similar statistically significant important results were found for each group.Preoperative vs. postoperative 1st day and postoperative 1st day vs. postoperative 3nd dayvalues were different (p< 0.001). There was no significant difference betweenpreoperative sMMT and postoperative 3nd day values (p < 0.25). The injection pain washigher in group P than group K (p<0.05).Conclusion: The elderly patients with spinal anesthesia and sedated withpropofol or propofol-ketamine combination whom were undergone elective urologicsurgery included in this study. After sedation with propofol-ketamine combination theemergence times of the patients were longer and BIS values were higher than propofolgroup. There were no difference for hemodynamic values and cognitive functions of thepatients.Key Words: aged, anesthesia, spinal, propofol, ketamine, cognitive dysfunction.