Türk toplumunda CAG tekrarlı spinoserebellar ataksi lokuslarının moleküler analizi
Molecular analysis of SCA loci with CAG repeats in the Turkish population
Yazar: MUSTAFA ÖMÜR KÖSE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NAGEHAN ERSOY
Haliç Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Genetik = Genetics

Özet:
DNA üzerinde bulunan polimorfik üçlü tekrarlardaki anormal artmalar nörolojik hastalıklara sebep olmaktadır. Üçlü nükleotid tekrar artışının neden olduğu 16 hastalık saptanmıştır. Bunlar arasında, CAG tekrar artışlarının sebep olduğu 9 nörodejeneratif hastalık tanımlanmıştır. Bu hastalıklar Huntington hastalığı (HD), Spinoserebellar Ataksi tipleri (SCA1, 2, 3, 6, 7, 17), Dentatorubral-Pallidoluysian Atrofi (DRPLA), Spinobulbar Müsküler Atrofi'dir (SBMA). SBMA hariç diğerleri otozomal dominant kalıtım gösterir. Tüm poliglutamin hastalıklarında CAG tekrar sayısındaki artışlar genlerin kodlayan bölgelerinde olmaktadır. Bu hastalıkların henüz kesin bir tedavisi olmadığından moleküler tanı büyük önem taşımaktadır. Moleküler tanı protokollerinin oluşturulması için her topluma özgü normal ve patolojik tekrar sayılarının belirlenmesi gereklidir.70 sağlıklı birey ile yapılan bu çalışmada, Türk toplumunda SCA 3, 6, 7, 17 lokuslarındaki alel dağılımları incelenmiş ve normal CAG tekrar sayıları belirlenmiştir. ATXN 3, 6, 7 ve 17 lokuslarında en sık görülen alellerin 17, 14, 15 ve 38 CAG tekrarlı olduğu saptanmıştır. Tüm lokuslardaki alel dağılımlarının dünya genelinde rastlanan dağılımlarla örtüştüğü gözlenmiştir. Türk populasyonunda bu hastalıkların prevalans analizi yapılmamasına rağmen, uzun normal alellerin az olmasından yola çıkılarak bu hastalıkların görülme sıklığının dünya genelinden daha fazla olmayacağı söylenebilir.

Abstract:
Abnormal increases in the polymorphic triplet repeat regions on DNA are known to cause neurological diseases. Sixteen diseases caused by triplet repeats have been stated. Among them, nine are caused by CAG repeat expansions. These are Huntington?s Disease (HD), Spinocerebellar Ataxia types (SCA1, 2, 3, 6, 7, 17) Dentato-Rubral Pallidoluysian Atrophy (DRPLA), Spinal and Bulbar Muscular Atrophy (SBMA). All have autosomal dominant inheritance, except SBMA. In all polyglutamine diseases, CAG repeat expansions are observed in the exonic regions of the genes. Molecular diagnosis of the polyQ diseases is of great importance since there is no certain cure yet. In order to establish the molecular diagnostic criteria, normal and pathological repeat numbers, specific to each population, should be identified.In this study, allele distribution and normal repeat sizes of 70 healthy Turkish people at the SCA 3, 6, 7, 17 loci have been determined. According to the results, the most frequent alleles at ATXN3, ATX6, ATXN7 and ATXN17 loci are found to contain 17, 14, 15 and 38 CAG repeats, respectively. All the allele distributions are proved to match the world-wide accepted distribution patterns. Although there is no accurate prevalence analysis regarding Turkish population, the overall distribution of the ADCAs are not expected to be higher than the general prevalence, since long normal alleles are not widely presented in the population.