Merkezimizdeki karaciğer nakli potansiyel vericilerinin hepatik vasküler yapılarının çok kesitli bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Evaluation of hepatic vascular structures of potential liver transplant donors in our center with multislice computed tomography
Yazar: ATİLLA ÖZDERE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OSMAN DERE ; DOÇ. DR. SAİME SHERMATOVA
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Hepatik arter = Hepatic artery ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer nakli = Liver transplantation ; Portal ven = Portal vein ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed ; Varyasyon = Variation

Özet:
Amaç: Canlı karaciğer nakli verici adaylarında ameliyat öncesi karaciğer volümü ve
vasküler anatomisinin bilinmesi için görüntüleme yöntemlerine ihtiyaç vardır. Bizde bu çalışmada
potansiyel canlı karaciğer verici adaylarının hepatik vasküler anatomisinin değerlendirilmesinde
çok kesitli bilgisayarlı tomografinin etkinliğini araştırmayı amaçladık.
Metod: 01.01.2019-01.09.2019 tarihleri arasında karaciğer verici adayı olarak başvuran
100 sağlıklı donör çalışmaya dahil edildi. Olguların tümüne 64 dedektörlü bilgisayarlı tomografi
cihazı ile kontrastsız ve dinamik kontrastlı batın bilgisayarlı tomografi çekimi ile Hepatik vasküler
sistem anatomisi ve varyasyonları ortaya kondu. İstatistiksel değerlendirmede Kruskal Wallis
Varyans Analizi kullanıldı.
Bulgular: Tomografi görüntülerinin maksimum-intensite projeksiyon, multiplanar
reformasyon ve volüm rendering teknikleri ile elde edilmesinden sonra 100 olgu değerlendirildi.
Olguların 72'sinde (%72) hepatik arter klasik anatomi (Michels Tip I) ileuyumlu dallanma örneği
göstermiştir. 28 olguda (%28) ise hepatik arteryel varyasyon saptanmıştır. Olguların 70'inde(%70)
normal ana portal ven bifurkasyon dallanma örneği (tip 1) izlendi. En çok tespit ettiğimiz ana portal
ven varyasyonu 20 olguda (%20) görülen ana portal vende trifukasyon (tip 2) şeklinde dallanma
örneği idi. 10 olguda (%10) ise sağ posterior portal ven dalının ana portal venden çıkan ilk dal
olduğu (tip 3) varyasyon tipi saptandı. Olguların 65'inde (%65) Orta hepatik ven, paramedian
sektörün ventral veya medial bölümünü drene ettiği (tip 1) izlendi. En çok tespit ettiğimiz hepatik
ven varyasyonu 20 olguda görülen İnferior hepatik venler, lateral sektörün inferior bölümünü drene
ettiği (tip 2) tarzı dallanma örneği idi. 15 olguda lateral sektörün inferior ve paramedian sektörünün drenajını sağlayan geniş bir orta hepatik venin mevcut olduğu (tip 3) varyasyon tipi saptandı.
Sonuç: Çok kesitli bilgisayarlı tomografi teknolojisinin sağladığı görüntüleme avatajı ile
çalışmamıza dahil edilen tüm olguların hepatik arter, hepatik venöz ve portal venöz drenajları tam
olarak ortaya konulabildi. Canlı donörlerin hiç birinde mortalite veya karaciğer yetmezliği
gelişmedi. Çok kesitli bilgisayarlı tomografi ile preop değerlendirmenin elzem olduğu ortadadır.
Yapılacak çok merkezli çalışmalar ile karaciğer dolaşım varyasyonları daha net ortaya konabilecek
ve cerrahi öncesi komplikasyonların azaltılmasına destek olacaktır.

Abstract:
Aım: Before liver transplantation procedure, to get prior knowledge for the liver volume
and vascular anatomy in living donor candidates, preoperative imaging methods are required. In this
study, we aimed to investigate the effectiveness of multi-slice computed tomography in the
evaluation of hepatic vascular anatomy of potential living liver donor candidates.
Method: 100 healthy donors who applied as liver donor candidates between dates of
01.01.2019-01.09.2019 were included in the study. Hepatic vascular system anatomy and variations
were demonstrated in all cases with non-contrast and dynamic contrast-enhanced abdominal
computed tomography scan by using 64-detector computed tomography device. Kruskal Wallis
Variance Analysis was used for statistical analysis.
Results: After obtaining the tomography images with maximum-intensity projection,
multiplanar reformation and volume rendering techniques, 100 cases were evaluated. 72 (72%) of
the cases had branching patterns concordant with classical anatomy (Michels Type I). Hepatic
arterial variation was detected in 28 cases (28%). Classical main portal vein bifurcation branching
pattern (type 1) was observed in 70 cases (%70) .The most common variant of the main portal vein
(in 20 cases (20%)) was branching of the main portal vein as trifuncation (type 2). In 10 cases
(10%), the right posterior portal vein branch was the first branch emerging from the main portal
vein (type 3).In 65 (65%) of the cases, it was observed that the middle hepatic vein was draining the ventral or medial part of the paramedian sector (type 1).The most common hepatic vein variation (in 20 cases(%20)) was the branching pattern in which the inferior hepatic veins drain the inferior part of the lateral sector (type 2). In 15 cases, there was a large middle hepatic vein providing drainage of the inferior and paramedian sectors of the lateral sector (type 3).
Conclusıon: With the imaging advantage provided by Multi-Slice Computed Tomography
technology, hepatic artery, hepatic venous and portal venous drainage of all patients included in our study could be revealed completely. No mortality or liver failure developed in any of the living
donors. It is obvious that preoperative evaluation with Multi-Slice Computed Tomography is
essential. With multicenter studies to be conducted, vascular and circulatory variations of the liver will be revealed more clearly and will support the reduction of complications before surgery.