Böbrek görüntüleme amacıyla kullanılan teknesyum-99m (TC-99m) ve galyum-68 (GA-68) işaretli radyofarmasötiklerin etkinliklerinin karşılaştırılması
Comparison of the efficiencies of technecium-99m (TC-99M) and galyum-68 (GA-68) labelled radiopharmaceuticals used for renal imaging purposes
Yazar: ATIYYEH MOLAEİ
Danışman: PROF. DR. SUNA ERDOĞAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyofarmasi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyasyon Onkolojisi = Radiation Oncology ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Böbrek = Kidney ; Galyum = Gallium ; Görüntüleme teknikleri = Imaging techniques ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Radyofarmasötikler = Radiopharmaceuticals ; Teknesyum Tc-99m = Technetium Tc-99m ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı-tek foton = Tomography-emission-computed-single-photon

Özet:
Biyokimyasal değişiklikler genelde hastalığın anatomik değişikliklerinden önce gerçekleştiğinden, bu değişikliklerin saptanmasında PET ve SPECT, klasik BT ve MR gibi anatomik tekniklere göre açık bir teşhis avantajına sahiptir. PET'in en güçlü yanları arasında hassasiyet, penetrasyonun sınırsız derinliği ve sayısal veri elde etme kabiliyeti bulunmaktadır. Nispeten pahalı bir tekniktir ve mekansal çözünürlüğü MR ile karşılaştırıldığında sınırlıdır, ancak spesifik moleküler hedefleri bağlamak için kullanılabilen görüntüleme ajanları türleri açısından son derece esnektir. PET taramaları daha yüksek sayım oranına sahiptir ve dolayısıyla daha az gürültüyü içeren görüntüler üretir. Buna ek olarak PET, SPECT görütüleme ile mümkün olmayan atenuasyon düzeltmesine olanak sağlar ve nicel veri elde edilir. Radyolojik görüntüleme yöntemlerinin aksine, hem PET hem de SPECT, küçük miktarda görüntüleme ajanı (nanogram ila miligram aralığı) gerektirir. Hem PET hem de SPECT klinik olarak ve araştırma amaçlı çok çeşitli biyolojik süreçleri ve hastalık durumlarını görüntülemek için kullanılmaktadır. 
Nükleer Tıp görüntüleme teknikleri kullanılarak yapılan böbrek görüntüleme, çeşitli böbrek hastalıklarında hastalıkların teşhisi ve tedavinin değerlendirilmesinde önemli fonksiyonel veriler sağlamaktadır. EDTA, DTPA gibi fizyolojik olarak stabil metal şelatları glomerüler filtrasyonla atılmaktadır ve glomerüler filtrasyonu ve oranını değerlendirmek için çeşitli radyoizotoplarla işaretlenmektedirler. 
Bu bilgilerden yola çıkarak, çalışmamızda böbrek görüntüleme amacıyla EDTA ve DTPA, Ga-68 ve Tc-99m ile radyoaktif olarak işaretlenmiştir. Ardından radyokimyasal saflıklarını ve optimum işaretleme koşullarının belirlemek amacıyla işaretlenen bileşikler radyoTLC ve radyoHPLC yöntemleri ile kontrol edilmiştir. İşaretlenen bileşiklerin stabilitesi, in vitro olarak incelenmiştir. ve bu bileşiklerin farmakopenin önerdiği limitlere göre (>95%) kilinikte kullanmaya uygun olduğu gösterilmiştir. Tc-99m işaretli EDTA ve DTPA ve Ga-68 işaretli EDTA ve DTPA farelerin kuyruk venlerinden i.v. yoldan enjekte edilerek, farelerin statik ve dinamik görüntüleri alınmıştır. 
Kırmızı kan hücrelerine bağlanma çalışmalarında Ga-68 işaretli bileşiklerin düşük miktarda kırmızı kan hücrelerine bağlandığı görülmüştür ayrıca in vivo PET görüntüleme çalışmaları sonucunda Ga-68 işaretli bileşiklerin böbrek tutulumları yüksek olduğu görülmüştür.

Abstract:
PET and SPECT has an obvious diagnostic advantage over anatomical techniques such as classical BT and MR in determining biochemical changes which mainly occurs before anatomical changes. Most powerful sides of PET are precision, unlimited penetration depth and ability to gain quantitative data. the technique is relatively expensive and when compared to MR, spatial resolution is limited, but imaging agents types are usable to bind specific molecular targets that's why the technique is highly flexible. PET scans has more counting rate so it produces more images with less noise. In addition, PET allows for attenuation correction not possible with SPECT imaging and provides quantitative data. Unlike radiological imaging modalities, both PET and SPECT require small amounts of imaging agents (nanogram to milligram range). Both PET and SPECT are used for the imaging of a wide range of biological processes and disease states for clinical and research purposes. 
Kidney imaging provides significant functional data to evaluate the treatment and diagnosis for various kidney diseases using the Nuclear Medicine imaging techniques. Physiologically stable metal chelates such as EDTA, DTPA are disposed by glomerular filtration and are labeled with various radioisotopes to evaluate glomerular filtration rate.
Based on this information, EDTA and DTPA were radiolabeled with Ga-68 and Tc-99m for Renal imaging in our study. Then, the labeled compounds quality control have been tested by RTLC and UHPLC to determine their radiochemical purity and optimum labeling conditions. The stability of the labeled compounds has been determined using an in vitro stability test and these compounds have been shown to be clinically suitable for use according to the pharmacopeia recommended limits (>95%). Tc-99m labeled EDTA and DTPA and Ga-68 labeled EDTA and DTPA were injected i.v. from the tail veins of mice. Static and dynamic images of the mice were taken. 
In red blood cell binding studies, Ga-68 labeled compounds were found to bind to red blood cell in low amounts, and as a result of in vivo PET imaging studies, Ga-68 labeled compounds were found to have high renal uptake.