Multipl sklerozda beyin omurilik sıvısı (BOS) CXCL13 ve parvalbumin seviyelerinin prognostik biyobelirteç olarak rollerinin incelenmesi
The role of cerebrospinal fluid (CSF) CXCL13 and parvalbumin levels as prognostic biomarkers in multiple sclerosis
Yazar: NURBANU AYGÜNDÜZ YAPICI
Danışman: PROF. SERKAN ÖZAKBAŞ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
Çalışmamızda CXCL13 ve parvalbumin parametrelerinin multipl sklerozlu (MS) bireylerde EDSS (Expanded Disability Status Scale – Genişletilmiş Engellilik Durum Ölçeği) değerlendirmesi, klinik ve radyolojik hastalık aktivitesi, ayrıntılı fiziksel, bilişsel testler ve beyin omurilik sıvısı (BOS) parametreleri ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmaya hasta grubu olarak 39 MS'li birey dahil edilmiştir. Hasta grubunun çalışma başında demografik ve klinik özellikleri, BOS bulguları, bilişsel ve fiziksel test sonuçları kaydedilmiştir. Yaklaşık 1. yıl sonunda 39 hastanın 32'si kontrol vizitinde değerlendirilmiştir ve 31 bireyin bilişsel testleri, 32 bireyin fiziksel testleri tekrarlanmıştır. Kontrol grubuna 16 birey dahil edilmiştir. Katılımcıların BOS ve serum örneklerinde ELISA yöntemi ile CXCL13 ve parvalbumin düzeyleri belirlenmiştir. Ayrıca MS'li bireyler için CXCL13 indeksi hesaplanmıştır.
   Hasta grubunun son EDSS değerleri ile serum CXCL13'ün negatif korele olduğu (r=-0,380, p=0.05), BOS IgG indeksi ile BOS CXCL13 (r=0,381 p=0,017) ve CXCL13 indeksinin (r=0,394 p=0,034) pozitif korele olduğu, CXCL13 indeksinin IgG indeksi> 0,7 olan grupta daha yüksek olduğu (p=0,048), IgM indeksi> 0,1 olan grupta da BOS CXCL13'ün daha yüksek olduğu (p=0,040) saptanmıştır. Bilişsel testler değerlendirildiğinde BVMT ilk test, son test sonuçları ve testler arasındaki fark ile serum CXCL13'ün pozitif, CXCL13 indeksinin ise negatif korele, benzer şekilde SPART son test sonuçları ile serum CXCL13 düzeyinin pozitif, CXCL13 indeksinin ise negatif korele olduğu görülmüştür. Stroop test son ölçümleri ile serum CXCL13'ün negatif, CXCL13 indeksinin ise pozitif korele olduğu kaydedilmiştir. (p<0.05) Ayrıca spinal kord lezyonu olmayan grupta BOS CXCL13 ve CXCL13 indeksinin, optik sinir tutulumu olan grupta ise CXCL13 indeksinin daha yüksek olması dikkat çekmiştir. (p<0.05)
  Bu bulgular BOS CXCL13 ve CXCL13 indeksi yüksekliğinin daha kötü hastalık seyriyle ilişkili olabileceğini desteklemektedir. Serum CXCL13 yüksekliğinin daha iyi bilişsel test ve EDSS değerleriyle ilişkili olması CXCL13'ün MS patogenezindeki karmaşık rolüne işaret etmektedir. Spinal kord etkilenimi ve CXCL13 ilişkisinin anlaşılabilmesi için daha fazla sayıda çalışmaya ihtiyaç vardır.

Abstract:
The aim of our study was to investigate the relationship between CXCL13 and parvalbumin parameters and EDSS (Expanded Disability Status Scale) assessment, clinical and radiological disease activity, detailed physical and cognitive tests and cerebrospinal fluid (CSF) parameters in individuals with multiple sclerosis (MS).
The study included 39 individuals with MS as the patient group. Demographic and clinical characteristics, CSF findings, cognitive and physical test results were recorded at the beginning of the study. Approximately at the end of the first year, 32 of the 39 patients were evaluated at the control visit and cognitive tests of 31 individuals and physical tests of 32 individuals were repeated. Sixteen individuals were included in the control group. CXCL13 and parvalbumin levels were determined by ELISA method in CSF and serum samples of the participants. CXCL13 index was also calculated for individuals with MS.
The final EDSS values of the patient group were negatively correlated with serum CXCL13 (r=-0.380, p=0. 05), CSF IgG index and CSF CXCL13 (r=0.381 p=0.017) and CXCL13 index (r=0.394 p=0.034) were positively correlated, CXCL13 index was higher in the group with IgG index >0.7 (p=0.048), and CSF CXCL13 was higher in the group with IgM index >0.1 (p=0.040). When cognitive tests were evaluated, it was observed that serum CXCL13 was positively correlated and CXCL13 index was negatively correlated with BVMT first test, post-test results and the difference between the tests, similarly, serum CXCL13 level was positively correlated and CXCL13 index was negatively correlated with SPART post-test results. It was noted that serum CXCL13 was negatively correlated and CXCL13 index was positively correlated with Stroop test post-test measurements. (p<0.05) It was also noteworthy that CSF CXCL13 and CXCL13 index were higher in the group without spinal cord lesion and CXCL13 index was higher in the group with optic nerve involvement. (p<0.05)
These findings support that elevated CSF CXCL13 and CXCL13 index may be associated with worse disease course. The fact that elevated serum CXCL13 is associated with better cognitive test and EDSS values points to the complex role of CXCL13 in MS pathogenesis. Further studies are needed to understand the relationship between spinal cord involvement and CXCL13.