Koyun ve keçi klamidyal atıklarının patomorfolojisi
Pathomorphology of chlamydial abortions in sheep and goat
Yazar: KÜRŞAT FİLİKCİ
Danışman: PROF. DR. RIFKI HAZIROĞLU
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Parazitoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Patoloji = Pathology
Dizin: Klamidofila abortus = Chlamydophila abortus

Özet:
Chlamydia abortus ve Chlamydia pecorum türleri küçük hayvanlarda abortuslarla seyreden ve küçük ruminant yetiştiriciliğinin yaygın olduğu ülkelerde ciddi ekonomik kayıplara neden olan patojenlerdir. C. abortus için ülkemizde yapılmış yayınlar bulunmasına karşın bunların çok büyük bir kısmı serolojik çalışmalar olup, IHC kullanılan çalışmalar çok az sayıda ve sınırlı sayıda örnek içermektedirler. Buna karşın ülkemizde C. pecorum etkenine yönelik bir çalışma bulunmamaktadır. Mevcut tez çalışması ile bu etkenlerin ülkemiz küçükbaş ruminant popülasyonundaki varlıklarının hem IHC hem de PCR ile araştırılmasını ve söz konusu etkenlerin bu hayvanlarda sebep olabilecekleri patolojileri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu amaçla 65 adet koyun ve keçi abortuslarından/ölü doğanlardan alınan akciğer, kalp, karaciğer, böbrek, bağırsak, dalak, beyin, beyincik, mideler ve timus dokuları ile 7 kadavrayla birlikte getirilen plasentalar etken tespiti için IHC ve PCR ile; lezyonların belirlenmesi içinde Harris'in Hematoksilen – Eozin metodu ile incelendi. Yirmi bir oğlak, 44 kuzu olmak üzere 65 kadavranın 35 tanesinde çeşitli doku ve organlarda pozitiflikler gözlendi. Otuz beş pozitifliğin 25 tanesi kuzu, 10 tanesi ise oğlak örnekleriydi. IHC ve PCR sonuçları karşılaştırıldığında genel olarak büyük oranda uyum gösterdikleri tespit edildi. Buna ek olarak etken pozitiflikleri ile lezyonlar arasında bir bağlantı bulunmadığı gözlendi. Sonuç olarak; belirtilen etkenlerin ülkemizde hem koyun hem de keçi popülasyonunda, aralarında belirgin bir fark olmamakla birlikte azımsanmayacak oranda bulunabileceği ve Chlamydia spp. şüpheli abortuslarda, abortus/ölü doğan doku ve organlarında histopatolojik olarak bir lezyon gözlenmese bile bu şüphenin bertaraf edilebilmesi için mutlaka moleküler düzeyde analizlerin (IHC ve/veya PCR) yapılması gerektiği sonucuna varıldı.

Abstract:
Chlamydia abortus and Chlamydia pecorum species are pathogens that cause abortions in small ruminants and cause serious economic loss in countries where small ruminant breeding is common. Although there are publications made in our country for C. abortus, most of them are serological studies, and examples using IHC contain very few and limited. On the other hand, there is no study about C. pecorum in Turkey. This thesis aimed to investigate the presence of these pathogens in the small ruminant population of our country with both IHC and PCR, and to reveal the pathologies that these agents may result. For this purpose IHC and PCR tests were performed on tissue specimens taken from lung, heart, liver, kidney, intestine, spleen, cerebrum, cerebellum, stomach and thymus from 65 lamb and kid abortions/stillborns and placentas brought along with 7 cadavers for agent detection. Besides, examination of the lesions were done in tissue sections stained with Harris's Hematoxylin-Eosin method. IHC and/or PCR positivity was observed in various tissues and organs in 35 of 65 cadavers (which included 21 kids and 44 lambs). 25 lambs and 10 kids were tested positive. When the IHC and PCR results were compared, it was found that they had high correlation. In addition, it was observed that there was no correlation between the positivity and the lesions. As a result, there is no significant difference between sheep and goat, the mentioned agents can be found in both populations in our country, and even if there is no histopathological lesion in the abortion/stillborn tissues and organs, in Chlamydia suspected abortions, molecular level analysis (IHC and / or PCR) are required to rule out the possibility.