Antandros Nekropolisi pithos mezarlar
The pithos graves on the Necropolis of Antandros
Yazar: İLAYDA ÜRÜN
Danışman: DOÇ. DR. YASEMİN POLAT
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klasik Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Klasik Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Antandros = Antandros ; Küp mezar = Pithos grave ; Mezarlar = Graves ; Nekropol = Necropolis

Özet:
Geç Geometrik Dönem'den Hellenistik Dönem'e kadar kesintisiz kullanım gören Antandros Nekropolisi'nde yapılan çalışmalarda kremasyon, urne, taş-pişmiş toprak lahit, sanduka, çatı kiremidi, pithos, amphora, khytra, hydria ve basit toprak gömülerden oluşan 529 mezar açığa çıkarılmıştır. Bunlardan 48 adedinin pithos mezar olduğu tespit edilmiş olup, açığa çıkarılan 37 pithos bu çalışma kapsamında değerlendirilmiştir. Söz konusu pithoslardan 22 adedi Arkaik, 8 adedi Klasik, 5 adedi Hellenistik Döneme tarihlenmiştir.
Arkaik Dönem pithoslarının neredeyse tamamının daha küçük boyutlu olduğu ve çocuk gömüleri için kullanıldığı anlaşılmıştır. Nekropoliste tespit edilen pithoslarda doğu-batı doğrultulu olmak üzere genel bir yön birliği olduğu tespit edilmiş fakat farklı yönlerde de gömü yapılabildiği görülmüştür. Antandros Nekropolisinde pithos mezarların ağız bölümlerini kapatmak için farklı uygulamaların kullanıldığı tespit edilmiştir. Buna göre Arkaik Dönemde şekilsiz ve dairesel taşlar, amphora ve ender olarak krater gibi kap formları ile kapatıldığı belirlenmiştir. Klasik Dönemde yassı dairesel formlu taşlar, pişmiş toprak plakalar ve düz stroterler kullanılmıştır. Hellenistik dönem pithoslarında ise daha çok düz stroterlerin kullanıldığı tespit edilmiştir. Arkaik Dönem pithoslarında mezar hediyeleri bakımından aryballos, alabastron, kotyle, lekythos gibi formlar ve aşık kemikleri yoğunlukta kullanılırken Klasik ve Hellenistik Dönem pithoslarında figürinlerin sayısında artış tespit edilmiştir.

Abstract:
529 graves covering burial practices cremation, urns, stone - terracotta sarcophagi, cists, roof tiles, pithoi, amphorae, khytrai, hydriai and inhumation unearthed during field work in Antandros Necropolis which was constantly used from Late Geometric to Hellenistic period, 48 of which have been identified as pithoi. 37 of the abovementioned has been inspected within scope of the current research and 22 have been dated to Archaic period while 8 to Classic and 5 to Hellenistic period.
A vast majority of the pithoi dated to Archaic Period has been detected to be smaller in size and used for burials of the children. The majority of pithoi detected in the Necropolis are oriented east–west while burials in different orientation have also been detected. Several practices have been detected to close the pithos burials in Antandros Necropolis. Accordingly, it seems the burials were closed with circular or unshaped stones, amphorae and in rare cases vases such as krater in Archaic period while flat circular stones, terracotta plates and pan tiles were common in the Classical period. Flat pan tiles dominated the Hellenistic Period. Grave goods covered basically ceramics such as aryballos, alabastron, kotyle, lekythos and astragaloi in pithoi of Archaic period while an increase in the numbers of figurines has been detected in Classical and Hellenistic Periods.