Ziya Gökalp'te iktidarın meşruiyet kaynağı
Legitimacy of political power according to Ziya Gökalp
Yazar: MUSTAFA YİĞİT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET ÖZEL
Niğde Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Ziya Gökalp Osmanlı mparatorlugu'nun zor ve bunalımlı bir döneminde yasamıs,fikirleriyle de ttihat ve Terakki ile Cumhuriyet Türkiye'si üzerinde belirgin bir etkiye sahipolmustur. Gökalp, Türkçülügünün yanı sıra, Türk siyaset ve düsünce hayatına önemlikatkılarda bulunmus bir düsünür, siyaset ve eylem adamıdır. Cumhuriyet Türkiye'si ideolojisiile Atatürk'ün düsünce sisteminin olusmasında Gökalp'in etkisi yadsınamaz.Osmanlı'nın son döneminde iktidarı elinde bulunduran ttihat ve Terakki Cemiyeti'ninbüyük ölçüde benimsemis oldugu ve Cumhuriyet'e intikal eden pozitivist/elitist yaklasımGökalp düsüncesinde belirgin bir sekilde vardır ve bu onun siyasal düsüncelerinin merkezindeyer almaktadır.Ziya Gökalp'teki iktidar odaklı, muhalefeti dıslayan, bu elitist tavrın CumhuriyetTürkiye'sinde de devam etmesi Türk demokrasisinin de en önemli çıkmazlardan biridir. Türkdemokrasisi bu nedenle ?halk için neyin iyi oldugunu bilen?, ?seçkinlerin? yönetimiylegerçek anlamda bir milli demokrasiye dönüsmekte zorlanmıstır.Gökalp kültürel manada özgürlükçü bir yapıyı savunsa da, siyasal iktidarınmesrulastırılmasında Türk devlet geleneginde var olan ?güvenlik?çi ve ?iktidar? odaklıyönetim anlayısını sürdürmüs bir düsünür olarak karsımıza çıkmaktadır. O'nun ?siyasalpartiler?, ?seçim?, ?kamuoyu-kamu ruhu?, ?iktidar-muhalefet?, ?seçkinler?, ?mesruiyet?kavramlarına iliskin ortaya koydugu yaklasımlarda söz konusu ?iktidar odaklı? tavrın izinigörmek mümkündür. Bu tavır O'nu da, Mesruiyet ve Cumhuriyet'in ilk dönem aydınları gibi?devletçi? kılmaktadır. Gökalp bu ?mesruiyet? yaklasımıyla bir anlamda Türk devletgeleneginin merkeziyetçi anlayısını da devam ettirmis olmaktadır.

Abstract:
Ziya GÖKALP lived in a difficult and depressive era of Ottoman Empire and hadsubstantial influence on ttihat and Terakki and Republican Turkey. Along with his title as aTurkish nationalist, GÖKALP is an intellectual, politician and activist who had importantcontributions to Turkish political and ideological life. GÖKALP?s influence on RepublicanTurkish ideology and on formation of ATATÜRK?s ideologic system could not be denied.Positivist and elitist approach that was adopted to a great extent by ttihat and TerakkiCemiyeti who hold the political power during the late Ottoman era and that was inherited bythe Republic is conspicuously present in Gökalp?s ideology and that stays in the centermost ofhis political thoughts.Continuance of Ziya GÖKALP?s power-based elitist attitude which rejects oppositionwithin the Republican Turkey is one of the most important dilemmas of Turkish democracy.Because of that reason, Turkish democracy under the ruling of ?aristocrats? who ?best knewwhat was good for the general public? has had difficulties in transforming into a nationaldemocracy in a real sense.Even though GÖKALP defended freedom based structure in cultural context, he couldbest be described as a thinker who maintained ?security based? and ?power based?administrative mentality which are both still existent in Turkish political tradition inlegitimization of political power. It is easy to detect evidence of his ?power based? attitude heset forth in his approach related to such concepts of him as; ?political parties?, ?election?,?public opinion and public spirit?, ?government-opposition relations?, ?aristocracy?,?legitimacy? etc. That attitude definitely makes him as ?statist? very much like theintellectuals of Mesrutiyet or earlier Republican era. With his established ?legitimacy?approach GÖKALP could in a sense be assumed of maintaining the centralist view of Turkishpolitical tradition.