6-merkaptopurin (6-mp) - DNA etkileşiminin elektrokimyasal DNA biyosensörü ile incelenmesi
Investigation of interaction 6-mercaptopurine (6-mp) – DNA by electrochemical DNA biosensor
Yazar: DİLARA KESKİN YILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA KIZILOLUK
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
6-Merkaptopurin, lenfoma hastalıklarının tedavisinde uzun yıllardır kullanılan anti kanser bir ilaçtır. İlacın DNA ile etkileşimi söz konusudur ve bu tez 6-merkaptopurin'in tek ve çift sarmal yapıdaki DNA ile etkileşimlerinin özelliklerini gösterir.  
Etkileşimlerin incelenmesinde üçlü elektrot sistemi kullanılmış ve çalışma elektrotu olarak da kalem grafit elektrot tercih edilmiştir. Elektrotların aktivasyonunda diferansiyel puls voltametrisi, DNA-ilaç etkileşimlerinin incelenmesinde ise kare dalga voltametrisi, dönüşümlü voltametri ve elektrokimyasal empedans spektroskopisi yöntemleri kullanılmıştır. Çalışma aşamaları sırasıyla, kalem grafit elektrotların aktivasyonu, aktive edilmiş elektrot yüzeyine DNA immobilizasyonu ve DNA bağlı elektrot ile 6-merkaptopurin etkileşimlerinin elektrot yüzeyinde ve çözelti ortamında voltametrik ve impedimetrik olarak incelenmesi şeklindedir. 
Elde edilen veriler ile voltamogram ve histogramlar çizilmiştir. Veriler doğrultusunda istatistiksel tüm hesaplamalar yapılmış olup, bulgular ve sonuç kısmında ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. Kullanılan yöntemlerin her birinden elde edilen voltamogramlarda, DNA'nın elektroaktif grubu olan guanin bazına ait yükseltgenme sinyallerinde aşamalı bir şekilde artış olduğu gözlemlenmiştir. İlaç ile etkileşim sonrasında ise bu artışın yine aşamalı bir şekilde azaldığı gözlemlenmiştir. Bu azalmanın DNA ile 6-merkaptopurin'in etkileşimden kaynaklı olduğu düşünülmektedir. Her bir yöntem için 6-merkaptopurin derişimine karşı guanin sinyalleri esas alınarak kalibrasyon grafikleri çizilmiş ve tayin sınırları hesaplanmıştır. Tayin sınırları; ctdsDNA için 2.05 g/mL,  ctssDNA için 1.06 g/mL, 6-MP için 1.09 g/mL, dsDNA-6-MP etkileşiminde 2.53 g/mL,  ssDNA-6-MP etkileşiminde 1.18 g/mL olarak hesaplanmıştır.

Abstract:
6-Mercaptopurine is an anticancer drug that has been used for many years in the treatment of lymphoma diseases. The drug interacts with DNA and this study demonstrates the characteristics of 6-mercaptopurine's interactions with single- and double-stranded DNA.
The triple electrode system was used to examine the interactions and pencil graphite electrode was preferred as the working electrode. Differential pulse voltammetry in activation of electrodes, square wave voltammetry in the examination of DNA-drug interactions, cyclic voltammetry and electrochemical impedance spectroscopy methods were used.
The working steps are respectively, activation of pencil graphite electrodes, DNA immobilization to the activated electrode surface and voltammetric and impedimetric investigation of the interactions of 6-mercaptopurine with the DNA-bound electrode on the electrode surface and in the solution medium.
Voltamograms and histograms were drawn with the obtained data. All statistical calculations were made in line with the data, and it was explained in detail in the findings and conclusion section. In voltammograms obtained from each of the methods used, It has been observed that there is a gradual increase in oxidation signals of guanine base, which is the electroactive group of DNA. After interaction with the drug this increase has been observed to decrease gradually. This decrease is thought to be due to the interaction of 6-mercaptopurine with DNA. For each method, calibration graphs were drawn based on 6-mercaptopurine concentration versus guanine signals, and detection limits were calculated. Determination limits; It was calculated as 2.05 g/mL for ctdsDNA, 1.06 g/mL for ctssDNA, 1.09 g/mL for 6-MP, 2.53 g/mL for dsDNA-6-MP interaction and 1.18 g/mL for ssDNA-6-MP interaction.