Kadınlarda doğum memnuniyeti ile doğum sonu depresyon arasındaki ilişki
Relationship between BİRTH satisfaction and postpartum depression of women
Yazar: NURAN NUR TÜRKELİ
Danışman: PROF. DR. NÜLÜFER ERBİL
Ordu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Doğum = Delivery ; Gebelik = Pregnancy ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Hemşirelik = Nursing ; Kadınlar = Women ; Postpartum dönem = Postpartum period

Özet:
Amaç: Bu araştırma, kadınlarda doğum memnuniyeti ile doğum sonu depresyon arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipte olan çalışmanın örneklemine, Türkiye'nin Karadeniz Bölgesindeki bir üniversite hastanesinin kadın doğum ve çocuk hastalıkları polikliniklerine 10.07.2020-31.12.2020 tarihleri arasında başvuran, en fazla bir yıl önce doğum yapmış olan, alınma kriterlerini karşılayan ve araştırmayı katılmayı kabul eden 300 kadın alınmıştır. Araştırmanın verileri, Kişisel Bilgi Formu, Doğum Memnuniyeti Ölçeği (DMÖ-R) ve Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon (EPDÖ) Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, Kurtosis ve Skewness katsayıları, t testi ve One way ANOVA testi, Sheffe testi ve LSD, Pearson korelasyon analiz testi kullanılmıştır. Ayrıca çoklu regresyon analiz testi ile değişkenler arasındaki ilişkiler analiz edilmiştir. Ölçeklerin iç geçerliliği Cronbach alfa katsayısı ile değerlendirilmiştir. Önemlilik düzeyi p<0.05 alınmıştır.
Bulgular: DMÖ-R puan ortalaması 23.35±4.47, DMÖ-R'nin alt boyutları olan "bakım hizmetlerinin kalitesi" için 10.23±2.76, "travayda yaşanan stres" için 28±2.16, "kadının kişisel özellikleri" için 4.83±1.26 olduğu bulunmuştur. EPDÖ puan ortalaması 6.31±4.99 bulunmuştur. EPDÖ'nün kesme puanı olan 13 ve üzerinde alan kadınların oranı %10.3 bulunmuştur. Kadınların EPDÖ puan ortalamaları ile toplam DMÖ-R (r=-.392) ve alt boyutları olan "Travayda yaşanan stres" (r=-.337),  "kadının kişisel özellikleri"  (r=-.393) puan ortalamaları ile arasında negatif yönde orta düzeyde anlamlı ilişkiler,  "bakım hizmetlerinin kalitesi" alt boyutu arasında negatif yönde düşük düzeyde anlamlı ilişki (r=-.195) saptanmıştır (p<0.01). Çoklu regresyon katsayılarının analizinde, doğum sayısı (p=0.013),  çocuk sayısı (p=0.014), gelir düzeyi (p=0.011), doğumdan sonra geçen süre (p=0.030) DMÖ-R'ün alt boyutları olan "Kadının kişisel özellikleri" (p=0.000),  "Bakım hizmetlerinin kalitesi" (p=0.001), "Travayda yaşanan stres" (p=0.038) değişkenlerinin doğum sonrası depresyon üzerinde önemli belirleyiciler olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Çalışmanın sonucunda, kadınlarda doğum memnuniyeti arttıkça doğum sonu depresyonun azaldığı, çoklu regresyon analizinde, doğum memnuniyetinin depresyonun önemli belirleyicileri olduğu bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Doğum, doğum memnuniyeti, doğum deneyimi, doğum sonu depresyon, hemşirelik

Abstract:
Aim: This research was conducted to investigate the relationship between birth satisfaction and postpartum depression in women.
Material and Method: The sample of this descriptive and correlational study included 300 women who applied to the obstetrics and pediatrics polyclinics of a university hospital in the Black Sea Region of Turkey between 10.07.2020-31.12.2020, gave birth at most one year ago, met the inclusion criteria and agreed to participate in the study. The data of the study were collected with Personal Information Form, Birth Satisfaction Scale (BSS-R) and Edinburgh Postpartum Depression Scale (EPDS). Descriptive statistical methods, Kurtosis and Skewness coefficients, t test and One way ANOVA test, Sheffe test and LSD, Pearson correlation analysis test were used in the evaluation of the data. In addition, the relationships between the variables were analyzed with the multiple regression analysis test. The internal validity of the scales was evaluated with the Cronbach's alpha coefficient. The significance level was taken as p<0.05.
Result: The BSS-R mean score was found to be 23.35±4.47, 10.23±2.76 for "quality of care services", which are the sub-dimensions of BSS-R, 28±2.16 for "stress experienced in labor", and 4.83±1.26 for "woman's personal characteristics". The mean EPDS score was 6.31±4.99. The rate of women who received the cut-off point of EPDS 13 and above was found to be 10.3%. There is a negative correlation between the mean EPDS scores of the women and the total BSS-R (r=-.392) and the sub-dimensions of "stress experienced in labor" (r=-.337) and "personal characteristics of the woman" (r=-.393). A moderately significant relationship was found in the direction, and a low significant relationship in the negative direction (r=-.195) between the "quality of care services" sub-dimension (p<0.01). In the analysis of multiple regression coefficients, the number of births (p=0.013), the number of children (p=0.014), income level (p=0.011), and time after birth (p=0.030) were the sub-dimensions of the DME-R "Personal characteristics of women" (p=0.000), "Quality of care services" (p=0.001), "Stress experienced in labor" (p=0.038) variables were found to be important determinants of postpartum depression.
Conclusion: As a result of the study, it was found that postpartum depression decreased as women's birth satisfaction increased, and in multiple regression analysis, birth satisfaction was found to be an important determinant of depression.
Keywords: Birth, birth satisfaction, birth experience, postpartum depression, postpartum women, nursing