Hümanistik hemşire-hasta ölçeği'nin geçerlik ve güvenirlik çalışması
Validity and reliability study of humanistic nurse-patient scale
Yazar: SEDA KILINÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA BİRGİLİ
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Hemşire-hasta ilişkileri = Nurse-patient relations ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Hemşirelik teorisi = Nursing theory ; Hümanizm = Humanism

Özet:
Araştırma, Hümanistik Hemşire-Hasta Ölçeği'nin Türkçe uyarlama, geçerlik ve güvenirliğini değerlendirmek amacıyla metodolojik olarak yapılmıştır.
Metodolojik olarak gerçekleştirilen araştırma, 8 Nisan - 31 Mayıs 2019 tarihleri arasında Isparta Yalvaç Devlet Hastanesinde gerçekleştirilmiştir. Örnekleme, ilgili hastanenin servislerinde yatarak hemşirelik bakımı alan 50 yaş ve üzeri kronik hastalığa sahip 225 hasta alınmıştır. Veri toplama aracı olarak Demografik Özellikleri İçeren Anket Formu ile Hümanistik Hemşire-Hasta Ölçeği kullanılmıştır. Veriler yüz yüze görüşme tekniği ile araştırmacı tarafından toplanmıştır. 
Ölçeğin dil geçerliği çeviri-geri çeviri yöntemi kullanarak sağlanmıştır. Kapsam geçerliği için on uzmandan görüş alınmış ve Kapsam Geçerlik İndeksi 0.92 olarak bulunmuştur. Ölçeğin yapı geçerliğinin tespitinde, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılmıştır. Faktör analizi sonucunda Türkçe uyarlamada elde edilen ölçeğin 22 madde 5 alt boyuttan oluştuğu görülmüş, ölçeğin alt boyutlarda oluşan maddeleri orijinal ölçekten farklı yapılanma göstermiştir. Elde edilen ölçeğe ilişkin alt boyutlar: Günlük Yaşamın Kalitesini Artırma, İnsanın Eşsizliğini Desteklerken Seçim Yapma Hakkını Tanıma, Bağlantı Oluşturma, Mesleki Sorumluluğa Sahip Olma, İlişkiye Uygun Olma şeklinde adlandırılmıştır. Ölçeğin güvenirliği iç tutarlılık (madde istatistikleri ve testi yarılama) ve değişmezlik (test-tekrar test) ile incelenmiştir. Ölçeğin iç tutarlılık Cronbach Alfa katsayısı 0.912 olarak hesaplanmıştır. HHHÖ maddelerine ait korelasyonlar p<0.05 önem düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Araştırmada HHHÖ'nin test-tekrar test ölçek toplam puan korelasyonu 0.965 olarak bulunmuştur.
Sonuç olarak, Hümanistik Hemşire-Hasta Ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlama çalışması sonucunda elde edilen ölçek, geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracıdır. Hastaların kronik bakımda hemşire-hasta ilişkisine bakışlarının ölçülmesi ve aralarındaki insancıl ilişkilerin niteliğinin belirlenmesi için kullanılabilir. 
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, hemşire-hasta ilişkileri, hemşirelik bakımı, hemşirelik teorisi, güvenilirlik ve geçerlilik.

Abstract:
This research was conducted methodologically to assess the Turkish adaptation, validity, and reliability of the Humanistic Nurse-Patient Scale.
The methodological research was conducted between 8 April and 31 May 2019 at Isparta Yalvaç State Hospital. 225 patients who were hospitalized in the related hospital wards and had chronic diseases aged 50 years and over were included in the sampling. Demographic Characteristics Questionnaire and the Humanistic Nurse-Patient Scale were used as data collection tools. Data were collected by face to face interview technique by the researcher.
Language adaptation of the scale was provided by using the translation and back translation method. Ten experts' opinions were taken for content validity and Content Validity Index was found to be 0.92. Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) methods were used to determine the construct validity of the scale. As a result of the factor analysis, it was seen that the scale obtained in the Turkish adaptation consisted of 22 items and 5 sub-dimensions, and the items formed in the sub-dimensions showed a different structure from the original scale. As a result of factor analysis, it was found that the scale obtained in Turkish adaptation consisted of 22 items and 5 sub-dimensions, the items formed in the sub-dimensions of the scale showed a different structure from the original scale. The subscales related to the scale obtained were named as "Promoting Quality of Daily Life", "Recognizing The Right To Make Choices While Supporting Human Uniqueness", "Forming Connections", "Having Professional Responsibility", "Relationship Suitability". The reliability of the scale was examined by internal consistency (item statistics and split-half) and stability (test-retest). The internal consistency Cronbach's Alpha coefficient of the scale was calculated as 0.912. The correlations between the items of the Humanistic Nurse-Patient Scale were found to be statistically significant at p <0.05 significance level. In the study, the test-retest scale total score correlation of the Humanistic Nurse-Patient Scale was found to be 0.965.
As a result, the scale obtained as a result of the Turkish adaptation study of the Humanistic Nurse-Patient Scale is a valid and reliable measurement tool. It can be used to measure patients' perspectives on nurse-patient relationship in chronic care and to determine the quality of humanistic relationships between them. 
Key Words: Nursing, nurse-patient relations, nursing care, nursing theory, validity and reliability.