Okul öncesi çocuklarına yönelik yayımlanan hikâye kitaplarının barış eğitiminin temel kavramları açısından incelenmesi
An investigation of published story books for pre-schoolstudents in terms of peace education main concepts
Yazar: BEYCAN DOĞANAY
Danışman: DOÇ. DR. SEMRA DEMİR BAŞARAN
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Barış = Peace ; Barış eğitimi = Peace education ; Hikaye kitapları = Story books ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Resimli çocuk kitapları = Illustrated children books

Özet:
Bu araştırma, okul öncesi eğitim çağındaki çocuklara yönelik yazılmış olan resimli
hikâye kitaplarında, barış eğitimiyle ilgili (adalet, arabuluculuk, dürüstlük, empati,
eşitlik, güven, hoşgörü, iş birliği, öfke yönetimi, paylaşma, problem çözme, sevgi,
saygı, sorumluluk, yardımseverlik) temel kavramlardan hangilerinin yer aldığını ve bu
kavramlara yer verilme sıklıklarını tespit etmek amacıyla yapılmıştır.
Bu çalışmada, nitel araştırma paradigması çerçevesinde veri toplamak için doküman
analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evreni okul öncesi eğitim çağındaki
çocuklar için yazılmış resimli hikâye kitaplarıdır. Örneklemi ise Kayseri İli ve merkez
ilçelerinde Millî Eğitim Bakanlığına bağlı resmi ve özel anaokullarının sınıf
kitaplıklarından seçilen 207 kitap oluşturmaktadır. Okul öncesi eğitim çağındaki
çocuklara yönelik yayımlanan 207 adet resimli hikâye kitabı barış eğitimiyle ilgili
olarak 15 kavram (adalet, arabuluculuk, dürüstlük, empati, eşitlik, güven, hoşgörü, iş
birliği, öfke yönetimi, paylaşma, problem çözme, sevgi, saygı, sorumluluk,
yardımseverlik) analiz edilmiş, dokümanların analizlerinden elde edilen bulgular
doğrultusunda araştırmanın alt amaçlarına ilişkin okul öncesi resimli hikâye kitaplarında
barış eğitimiyle ilgili temel kavramların yer alıp almadığı ve yer alma sıklığı tespit
edilmiştir.
Resimli çocuk kitaplarında sevgi, paylaşmak, yardımseverlik, iş birliği ve sorumluluk
gibi belirgin şekilde işlenen barış kavramlarının yanı sıra öfke yönetimi, arabuluculuk,
dürüstlük, empati, problem çözme ve güven gibi farklı kavramların da ele alınması
çocuğun kişisel gelişimine ve öz saygısının artmasına katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler: Barış, Barış eğitimi, Okul öncesi dönem, Çocuk edebiyatı, Okul
öncesi hikâye kitabı.

Abstract:
This study is carried out for determining existence and placement frequencies of peace
education main concepts (justice, mediation, honesty, empathy, equality, trust,
tolerance, cooperation, anger management, sharing, problem solving, love, respect,
responsibility and benevolence) in illustrated storybooks written for pre-school students.
In this study, document analysis method was used to collect data in the scope of
qualitative research paradigm. The universe of the study is illustrated story books
written for children in the pre-school age. The sample is composed of 207 books among
these works for instance, these 207 published illustrated story books for children in preschool
education which are from different publications approved in Kayseri province
and centre of district Ministry of National Education are analyzed through 15 concepts
related to peace education (justice, mediation, honesty, empathy, equality, trust,
tolerance, cooperation, anger management, sharing, problem solving, love, respect,
responsibility, benevolence) and as related with the sub-objectives of the study the
existence and placement frequencies of peace education tasks in pre-school illustrated
story books are determined due to the findings obtained from the analysis of documents.
Considering different concepts in illustrated children books such as anger management,
mediation, honesty, empathy, problem solving and trust, besides the distinctive
peacemakers such as love, sharing, benevolence, cooperation and responsibility will
contribute to the child's personal development and self-respect.

Keywords: Peace, Peace education, Pre-school period, Children Literature, Pre-school
story book.