Afiş tasarımında etkileşim ve üçüncü boyut (Gezilebilir afiş önerisi)
Interaction and the third dimension in poster design (Interactive poster suggestion)
Yazar: MUKADDES ÇETİN BÜYÜKTUNCA
Danışman: DOÇ. DR. AYDIN ZOR
Akdeniz Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: 3D programları = 3D programs ; 3D sanal dünyalar = 3D virtual worlds ; Afiş sanatı = Poster art ; Afişler = Posters ; Etkileşim = Interaction ; Etkileşimli afişler = Interactive posters ; Gezinim örüntüsü = Navigation pattern ; Grafik sanatlar = Graphic arts ; Hareketli afişler = Motion posters ; Tasarım = Design

Özet:
Globalleşen dünya hızla teknolojiyle çevrilmekte ve bu durum insan yaşamına yoğun bir şekilde etki etmektedir. Bu etki ise her alanda yeni ve teknolojik araştırmaların oluşmasını sağlamaktadır. Teknoloji temelli yaklaşımlar sanat ve tasarım alanlarında çağdaş bir ifade yöntemi olarak görülmektedir. Bu araştırmada, başlangıçtan bu yana teknik ve teknolojik gelişmelerin sanatsal alanda yarattığı etkiler, teknolojinin sanat ve tasarım üretim sürecindeki rolü, dijital sanat bağlamında gelişen teknolojik temelli anlayışın afiş tasarımı özelinde sorgulanması, yeni medya biçimlerinin varlığıyla hayatımızın ayrılmaz bir parçası olan "etkileşim" kavramının ve görsel bir ifade biçimi olan "üçüncü boyutun" sanat ve tasarım alanındaki yeri üzerine odaklanılmaktadır. Bu bağlamda yapılan uygulama çalışmasında "etkileşim" ve "üçüncü boyut" kavramlarından hareketle, iki boyutlu afiş tasarımlarını üç boyutlu ortamda ifade ederek, "gezilebilirlik" özelliği ile tasarımın etkinliğinin artırılması amaçlanmıştır. Buradan yola çıkarak ise, Antalya ve yöresinde yer alan Patara, Side, Perge, Letoon ve Phaselis antik kentlerinin geleneksel formatta iki boyutlu afişleri tasarlanmış, ardından üç boyutlu modelleme programları ve Unity oyun motoru aracılığı ile üçüncü boyuta aktarım gerçekleştirilerek, ele alınan yapılar içerisinde gezinebilme olanağı sağlanmıştır. Bu doğrultuda gezilebilir afişlerin amacına uygunluğunun ve yeni bir ifade biçimi oluşturup oluşturmadığının tespitine yönelik bir ölçek hazırlanarak uzman akademisyenlerin değerlendirmelerine başvurulmuştur. Elde edilen veriler ışığında ise gezilebilir afişlerin özgün bir nitelikte olduğu ve afiş tasarımında yeni bir ifade biçimi oluşturduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The globalizing world is rapidly surrounding by technology and this situation has an intense effect on human life. This effect provides the formation of new and technological researches in every field. Technology-based approaches are seen as a contemporary expression method in the fields of art and design. In this research, the effects of technical and technological developments in the artistic field since the beginning, the role of technology in the art and design production process, the questioning of the technological-based understanding developed in the context of digital art in the context of poster design, the concept of "interaction", which is an inseparable part of our lives with the existence of new media forms, and the visual focuses on the place of the "third dimension", which is a form of expression, in the field of art and design. In this context, it was aimed to increase the effectiveness of the design with the "navigability" feature by expressing the two-dimensional poster designs in a three-dimensional environment, based on the concepts of "interaction" and "third dimension" in the application study. Based on this, two-dimensional posters of the ancient cities of Patara, Side, Perge, Letoon and Phaselis in Antalya and its surroundings were designed in traditional format, and then transferred to the third dimension via three-dimensional modeling programs and Unity game engine, and given the opportunity to navigate through the structures in question. provided. In this direction, a scale was prepared to determine whether the navigable posters are suitable for their purpose and whether they create a new form of expression and the evaluations of expert academics were consulted. According to the data obtained, it has been concluded that the navigable posters are of an original quality and create a new form of expression in poster design.