Üçüncü ventrikül mikroşirurjikal anatomisi ve ilişkili ak madde yolları: İki boyutlu ve üç boyutlu anatomik çalışma
Microsurgical anatomy of third ventricle and related white matter tracts:2D and 3D anatomical study
Yazar: ADİL ERALP KOÇAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH TALHA ŞİMŞEK
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Beyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Anatomi = Anatomy

Özet:
Üçüncü ventrikül; beynin merkezinde ve orta hatta yerleşen, her iki hemisferin
medial yüzleri arasında yer alan boşluktur ve ventriküler sisteminin bir parçasıdır. Üçüncü
ventrikülün duvarları birçok önemli anatomik oluşum ile yakın komşuluk halindedir. Bu
yakın komşuluk, bölge anatomisinin iyi kavranması gerekliliğini ortaya koymaktadır. Bu
çalışmada ak madde diseksiyonları yapılarak üçüncü ventrikül ve komşu ak madde
yapılarının mikroşirurjikal anatomisi hakkında üç boyutlu görsel veriler elde edilmesi ve
bu yolla yeni tedavi modalitelerinin ve cerrahi yaklaşımların geliştirilmesi amaçlanmıştır.
Çalışma Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroşirürji Laboratuvarı'nda
gerçekleştirilmiştir. Çalışma postmortem Klingler yöntemiyle fikse edilmiş 4 adet beyin
spesimeni kullanılarak tamamlanmıştır. Diseksiyonlar arasında spesimenler %70 alkol
solüsyonu içerisinde oda sıcaklığında muhafaza edilmiştir. Diseksiyonlar Zeiss OpMi-1
markalı cerrahi mikroskopta x4 x10 x40 büyütme dereceleri ile mikrocerrahi set (Rhoton
disektörü, çeşitli boylarda metal ve tahta spatula, disektör, aspiratör ve dişsiz penset)
yardımıyla yapılmıştır. Tüm diseksiyonlar Canon EOS 200D fotoğraf makinesiyle 2D VE
3D formatında fotoğraflanmıştır. Üç boyutlu çekimler 18-55 mm ve 100 mm (makro)
objektif lensleri, ring flaş, tripod ve kızak kullanılarak stereoskopik çekim tekniğiyle
gerçekleştirilmiştir.
Çalışmamızda üçüncü ventrikülün duvarlarına ait yapıları ve ilişkide olduğu ak
madde yollarını üç boyutlu olarak ortaya koymak amacıyla mikrotomla kesilmiş
spesimende korteksten derin dokulara ve üçüncü ventrikül kavitesine doğru diseksiyonlar
yapıldı. Üçüncü ventrikül duvarlarına ait oluşumlar ve ilişkili olduğu ak madde yolları
gösterildi. Diseksiyona serebral hemisferle devam edildi. Hemisfer üzerinde üçüncü
ventriküle ait duvar yapıları ve ilişkili ak madde yolları gösterildi.
Üçüncü ventrikül beynin merkezinde yer alması nedeniyle birçok hassas
nörovasküler yapı ile ilişki içindedir. Üçüncü ventriküle anterior interhemisferik, posterior
interhemisferik ve supraserebellar yaklaşımlarla neokorteks hasarına yol açmadan
ulaşılabilmektedir. Üçüncü ventrikül anatomisi ve ilişkili ak madde yollarının üç boyutlu
olarak iyi bilinmesi bu bölgeye yapılacak cerrahi yaklaşımları güvenli ve mümkün hale
getirecektir.
Anahtar kelimeler: Üçüncü ventrikül, ak madde diseksiyon, ventriküler sistem, ak
madde yolları, cerrahi yaklaşımlar

Abstract:
The third ventricle is a cavity located in the midline and center of the brain between medial
aspects of two hemispheres and is a part of the ventricular system. The walls of the third
ventricle have surfaces that have close relationship between various important anatomical
structures. Anatomical knowlegde is crucial to understand the third ventricle region. In this
study, it was aimed to show the microsurgical anatomy and the white matter tracts related
to the third ventricle to obtain three dimensional pictures which might enable us to develop
new approaches and novel treatment modalities.
The study was carried out in Yeditepe University Faculty of Medicine Neurosurgery
Laboratory. In the study, 4 postmortem brain specimens fixed by the Klingler method were
used. Between dissections, specimens were preserved in 70% alcohol solution at room
temperature. Dissections were performed under a Zeiss OpMi-1® surgical microscope with
x4 x10 x40 magnifications with the help of a microsurgical set (Rhoton dissector, metal
and wooden spatulas of various sizes, dissector, suction, and toothless forceps). All
dissections were photographed with Canon EOS 200D camera. The shots were
photographed with stereoscopic shooting technique using 18-55 mm and 100 mm (macro)
objective lenses, ring flash, tripod and sled apparatus.
In our study, specimens cut with microtome was dissected from the cortex to the deep
tissues to expose the third ventricle cavity and the white matter tracts related to this region.
The next dissections are carried out in the single cerebral hemisphere. The major structures
in the walls of third ventricle and related white matter tracts were demonstrated.
Because it is in the center of the brain, the third ventricle has close relationships with
various delicate neurovascular structures. It is possible to reach the third ventricle by using
anterior interhemispheric, posterior interhemispheric and supracerebellar approaches
without damaging neocortex with transcortical approaches. Three dimensional knowledge
of the anatomy of the third ventricle and related white matter tracts will make surgical
approaches to the this region safe and feasible.
Key words: Third ventricle, white matter dissection, ventricular system, white matter
tracts, surgical approaches.