Kentsel floristik çeşitliliğin belirlenmesinde yeni bir yaklaşım; düzce kenti örneği
A new approach to the determination of urban floristic diversity; a case study of duzce city
Yazar: TUBA GÜL DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. ENGİN EROĞLU
Düzce Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Kentsel bitkisel çeşitlilik sadece kentlerin biyolojik çeşitliliğine katkı sağlamakla kalmayıp son yıllarda önemli bir kentsel kavram olan kentsel yeşil altyapıya da oldukça önemli katkılar sağlamaktadırlar. Düzce kent merkezi içerisinde bulunan açık ve yeşil alanlarını teşkil eden park, meydan, yollar, kamusal ve özel bahçeler, mezarlık ve ibadethane bahçeleri gibi farklı mekânsal karakteristiklere sahip alanlarda gerçekleştirilecek olan bu çalışmanın temel amacını; kentsel açık ve yeşil alan sistemleri içerinde önemli bir değere sahip odunsu bitki çeşitliliğinin floristik, işlevsel ve mekânsal analizler yapılarak kent içerinde ortaya koymuş oldukları biyoçeşitlilik değerlerinin ve kentsel yeşil altyapı olanaklılığının belirlenmesi oluşturmaktadır. Kent içerisinde yer alan açık ve yeşil alanlardaki floristik durumun belirlenmesinde bitki çeşitliliği yerinde incelemelerle belirlenmiştir. İşlevsel durumları ele alınmış olan odunsu bitki çeşitliliğinin sahip oldukları estetik ve ekolojik işlevler mekânsal düzeyde ele alınmıştır. Son olarak, yerinde yapılan konumsal değerlendirmeler, CBS üzerindeki mekânsal analizler ile tamamlanmıştır. Yerinde yapılmış olan çalışmalarda, araştırma alanında odunsu bitki türlerine ait tür tespiti ve sayımı, türlere ait kullanım alanları, kullanım amaçları, kullanım yoğunlukları ve mevsimsel değişim potansiyelleri saptanmıştır. Büro çalışmalarında ise kavramsal çalışmaların yanı sıra tespit edilen türlere ait istatistiksel, estetik potansiyeller ve CBS'ye yönelik çalışmalar yürütülmüştür ve tüm bu elde edilen veriler değerlendirilerek, türlerin kentsel biyoçeşitliliğe olan katkıları ve mekânsal karakteristiklere peyzaj mimarlığı yönünden irdelenmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucunda çalışma alanında toplamda 173 tür tespit edilmiştir. Hem fonksiyonel hem de estetik açıdan değerlendirilen kompozisyonların olumlu ve olumsuz yönleri ortaya konulmuş ve çözüm önerileri getirilmiştir. Buna göre refüjlerde kullanılan bazı türler estetik değerleri ortaya koymasına karşın, fonksiyonel açıdan refüj bitkilendirmesine cevap verememektedir. Sonuç olarak, Düzce kenti açık yeşil alanlarında kullanılan odunsu bitkilerin peyzaj mimarlığı için önemli olan estetik ve floristik çeşitlilik yönünden değerlendirilmesi yapılarak önerilerde bulunulmuş ve kent için yeşil altyapı özelliğine cevap verecek potansiyele sahip uygulamalara yönelik öneriler getirilmiştir.

Abstract:
Urban vegetative diversity not only maintains urban biodiversity but also contributes significantly to urban green infrastructure, an important urban concept in recent years. The main purpose of this study is to assess the biodiversity values and the urban green infrastructure possibilities through floristic, functional and spatial analyzes of woody plant diversity in the various urban open and green spaces of Düzce with different spatial characteristics such as park, square, pedestrian and vehicle roads, public and private gardens, cemetery and mosque gardens. Plant diversity assessed (alpha, beta diversity indices) by on-field floristic observations. The aesthetic and ecological functions of woody plant diversity addressed at the spatial level. Finally, on-site spatial assessments complemented by spatial analyzes on GIS (Geographic Information Systems). On-site studies include the identification and inventory of woody plant species and determination of their utilization areas, purposes, intensities and seasonal variation potentials in the study area. Office studies include the statistical and GIS analyzes, aesthetic potential determination as well as conceptual studies. All these data are used to evaluate the contributions of species to urban biodiversity and spatial characteristics in terms of landscape architecture. A total of 173 species were identified in the study area. The compositions have been evaluated in order to analyze possitive and negative ways both in functional and aesthetical use, what is more, some resolutions to negative ones have been recommended. According to what has been found, some plants having been used in refuges have esthetic values, whilw they are deficient to be used in functional refuge plantation. As a result, the study evaluated the woody plants used in open and green space of Düzce province in terms of aesthetic and floristic diversity are important for landscape architecture and concludes with application proposals for enhancing the green infrastructure of the city.