Eski Smyrna'da bulunan Arkaik ve Klasik Dönem Khios amphoraları ve Eski Smyrna - Khios ilişkileri
Archaic and Classical period chian amphorae from Old Smyrna and relations between Old Smyrna and Chios
Yazar: SEVİM ÖZKAN ARSLAN
Danışman: PROF. DR. CUMHUR TANRIVER
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Klasik Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Arkaik Dönem = Archaic Period ; Klasik Dönem = Classical Period

Özet:
Erken Tunç Çağ'dan itibaren yerleşim gören Eski Smyrna, Demir Çağ'da MÖ 10. yüzyıldan itibaren Batı Anadolu'daki diğer kentler gibi Hellen kültürünün etkisi altına girmiştir. Batı Anadolu kıyılarına en yakın adalardan birisi olan Khios Adası da Eski Smyrna gibi Hellen göçlerinden etkilenmiştir. Eski Smyrna, ekonomisini ticaret üzerine kurmuş olan Khios Adası'nda faaliyet gösteren tüccarların temas kurduğu ilk kentlerden biriydi. Arkaik ve Klasik Dönemler boyunca devam eden iki kent arasındaki ticari ilişkiler özellikle Geç Klasik Dönem'de artmıştır. MÖ 4. yüzyılda Pers işgalinin Batı Anadolu'daki etkilerinin azalmasıyla birlikte Eski Smyrna'da yerleşim faaliyetlerinde artış yaşanmış, artan nüfusa paralel olarak ticaretin de arttığı görülmüştür.
MÖ 7. yüzyılın ikinci yarısından itibaren Khios Adası'nda üretilen kaliteli şarap ve zeytinyağı, kendine özgü form ve bezemelere sahip ticari amphoralar içerisinde satışa çıkarılmıştır. Eski Smyrna'da yapılan kazılarda, Khios üretimi ticari amphoralar MÖ 7. yüzyılın son çeyreğinden başlayarak, kentin Hellenistik Dönem'in başında Pagos Dağı yamaçlarına taşınmasına kadar olan süreç boyunca tespit edilebilmektedir. Eski Smyrna kazılarında bulunan Khios ticari amphoralarını incelediğimiz tez çalışmasında, bir adet tam amphora ve altmış sekiz adet amphora parçası bu bağlamda kronolojik olarak değerlendirilmiştir.

Abstract:
Old Smyrna had been inhabited since the early Bronze Age and came under the influence of Hellenic culture in the Iron Age from the 10th century BC, like other cities in western Anatolia. The island of Chios, one of the closest islands to the coasts of western Anatolia, was also affected by Hellenic migrations, as was Old Smyrna. Old Smyrna was one of the first cities contacted by Chios, whose economy was based on trade. Trade relations between the two cities, which continued throughout the Archaic and Classical periods, increased especially in the Late Classical period. In the 4th century BC, as the effects of the Persian occupation subsided, Old Smyrna experienced an increase in settlement activity, and the trade increased in parallel with the growing population. 
Since the second half of the 7th century BC, fine wine and olive oil production have been sold on the island of Chios in amphorae with unique shapes and decorations. During the excavations in Old Smyrna,  Chios commercial amphorae were found from the last quarter of the 7th century BC, until Old Smyrna was moved to the edge of Mount Pagos at the beginning of the Hellenistic period. As part of our thesis on the commercial amphorae from Chios recovered during the excavations in Old Smyrna, one complete amphora and sixty-eight amphora fragments were analysed chronologically in this context.