hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Vergi mevzuatı açısından enflasyon muhasebesi ve örnek bir uygulama
Inflation accounting in terms of tax legislation and an example application
Yazar: HATİCE KARAMANCI
Danışman: DOÇ. DR. NİHAN ÖKSÜZ NARİNÇ ; DOÇ. DR. AHMET KAYA
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bir ekonomide bulunan mal ve hizmetlerin ortalama fiyatlarının sürekli ve istikrarlı bir şekilde yukarı yönlü hareket etmesi enflasyon olarak tanımlanmaktadır. Pek çok alanda olumsuz etkilere neden olan enflasyon olgusunun finansal tablolar üzerinde de olumsuz etkileri bulunmaktadır. Söz konusu olumsuz etkiler, enflasyon muhasebesi kavramının çıkmasına neden olmuştur. Enflasyon muhasebesi; enflasyonun finansal tablolar üzerindeki olumsuz etkilerini yok etmek amacı ile geliştirilmiş bir yöntemdir. Bu yöntem ile finansal tablolar, doğru olmayan bilgilerden arındırılarak gerçeği yansıtan, anlamlı tablolar haline gelmektedir. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 2023 hesap dönemi sonu ve takip eden hesap dönemleri için enflasyon muhasebesine tabi tutulacak finansal tabloların ve enflasyon muhasebesi işlemlerinin usul ve esaslarını içeren 555 sıra numaralı tebliğ hazırlanarak yayımlanmıştır. Bu çalışmada; örnek bir şirketin 2023 dönem sonu bilançosuna, 5024 sayılı Vergi Usül Kanunu'nun 555 sıra numaralı genel tebliği esaslarına göre enflasyon muhasebesi uygulaması yapılacaktır. Çalışmanın amacı, enflasyon muhasebesi yönteminin önemine dikkat çekmek ve enflasyon muhasebesi uygulaması yapmak isteyenler için yol gösterici olmaktır.

Abstract:
Inflation is the persistent and consistent upward trend in the average prices of goods and services within an economy. Inflation, a phenomenon that has detrimental repercussions in various domains, also adversely impacts financial statements. The adverse consequences gave rise to the emergence of the notion of inflation accounting. Inflation accounting is a technique designed to mitigate the adverse impact of inflation on financial statements. By employing this approach, financial statements are purged of erroneous data and transformed into meaningful representations that accurately depict the true situation. The Revenue Administration has prepared and published circular number 555, which outlines the procedures and principles for financial statements and inflation accounting transactions that will be applicable for the end of the 2023 accounting period and subsequent periods. 
In this study will implement inflation accounting to the year-end balance sheet of a selected corporation in 2023, following the guidelines outlined in the general communique numbered 555 of the Tax Procedure Law no: 5024. The aim of the study is to draw attention to the importance of the inflation accounting method and to provide guidance for those who want to practice inflation accounting.
İslam-Osmanlı hukukunda içki içme suçu ve cezası
Punishment for drinking alcohol in Islamic-Ottoman law
Yazar: BATUHAN ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. YILMAZ YURTSEVEN
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Bu çalışmada, içki içme suçu, modern hukukta suçların incelendiği metoda yakın şekilde incelenmiştir. Öncelikle, İslam hukukunun temel kaynakları, ilkeleri ve genel esaslarından bahsedilmiştir. Klasik kaynaklarda suç tipi üzerinden incelenen genel esaslar, ilk bölümde suç genel teorisi şeklinde toplanmıştır. İkinci bölümde, içki içme suçunun tanımı, kaynağı, tasnifi, maddi ve manevi unsurları ve cezası detaylı olarak incelenmiştir. Modern ceza hukukundaki terimler ile suç konusu, fiil, hareket, netice ve kusurluluk konuları ortaya konulmuştur. İslam mezheplerinde yer alan görüş ayrılıklarına, konu başlıklarında değinilmiştir. İçki içme suçu, Hanefi mezhebindeki hadd-i hamr ve hadd-i sekr suçu şeklindeki ayrıma göre ele alınmış ardından, Osmanlı hukukuna ve kadı sicillerinden alınan örneklerle bu suçun uygulamasına ilişkin bölüm yer almaktadır. Son olarak, modern İslam ülkelerinden olan Endonezya ve Malezya'da uygulanan İslam ceza hukuku ve içki içme suçuna dair bilgiler verilmiştir.

Abstract:
In this study, the crime of alcohol consumption has been examined in a manner similar to the methodology used for analyzing crimes in modern law. First, the fundamental sources, principles, and general foundations of Islamic law are discussed. The general principles, which are examined based on the type of crime in classical sources, are compiled in the first section under the general theory of crime. In the second section, the definition, source, classification, material and moral elements, and punishment of the crime of alcohol consumption are thoroughly analyzed. Terms from modern criminal law, such as the subject of the crime, act, conduct, result, and culpability, are presented. Differences in opinion among Islamic schools of thought are also addressed under relevant topics. The crime of alcohol consumption is examined based on the distinction between "hadd al-khamr" and "hadd al-sikr" crimes in the Hanafi school, followed by a section on the application of this crime in Ottoman law, supported by examples from qadi registers. Finally, information is provided regarding the implementation of Islamic criminal law concerning alcohol consumption in modern Islamic countries such as Indonesia and Malaysia.
Konaklama işletmelerinin sürdürülebilir turizm göstergelerine göre incelenmesi: Travelife sertifikasyon uygulama örneği
Examination of accommodation businesses according to sustainable tourism indicators: A Sample of travelife certification application
Yazar: MUSTAFA SÖĞÜT
Danışman: PROF. DR. ZEKİ AKINCI
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Sürdürülebilir turizm = Sustainable tourism

Özet:
Bu tezin temel amacı, konaklama işletmelerinin sürdürülebilirlik performansını ölçmek ve değerlendirmek amacıyla Travelife sertifikasyonu uygulama örneği üzerinden bir analiz gerçekleştirmektir. Sürdürülebilir turizmin önemi giderek artmakta ve bu bağlamda konaklama işletmelerinin bu ilkede etkin bir rol oynaması beklenmektedir. Bu çalışmada, nitel veri toplama yöntemi olarak yarı yapılandırılmış görüşmeler kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi, maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemiyle belirlenmiş olup, toplamda 10 katılımcıdan oluşmaktadır. Bu araştırma kapsamında sürdürülebilir turizm uygulamaları hakkında bilgi tecrübe sahibi olan turizm sektörü profesyonelleri incelenmiştir. Bu profesyoneller, çeşitli otellerde çalışan kişileri kapsamaktadır. Bu geniş katılımcı kitlesi, otel sektöründe sürdürülebilirlik uygulamalarına dair bilgi ve deneyime sahip olan bireylerden oluşmaktadır. 
Araştırmanın sonuçlarına göre otel yöneticileri sürdürülebilir turizm faaliyetlerinin oteller için önemli olduğunu, Travelife Sertifikası sahibi olmanın avantajlı olduğunu düşünmektedirler ve sertifikasyon kriterlerinin geliştirilmesinin ve sürdürülebilir turizm adımlarının arttırılmasını önermektedirler.

Abstract:
The primary purpose of this thesis is to carry out an analysis through the Travelife certification application example to measure and evaluate the sustainability performance of accommodation establishments. The importance of sustainable tourism is increasing, and in this context, accommodation establishments are expected to play an active role in this principle. This study used semi-structured interviews as a qualitative data collection method. The research sample was determined by the maximum diversity sampling method and consisted of 10 participants in total. Within the scope of this research, tourism industry professionals with knowledge and experience about sustainable tourism practices were examined. These professionals include people working in various hotels. This large group of participants consists of individuals with expertise and experience in sustainability practices in the hotel industry.
According to the research results, hotel managers think that sustainable tourism activities are essential for hotels and that having a Travelife Certificate is advantageous. They recommend developing certification criteria and increasing sustainable tourism steps.
Yurt dışındaki Türk göçmen çocuklarına uygulanan dil politikaları
Language policies applied to Turkish immigrant children living in abroad
Yazar: BÜŞRA GEHİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ADİLE YILMAZ
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yurt Dışındaki Türk Çocuklarına Türkçenin Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada, ülkelerin Türk göçmen çocuklarına uyguladıkları dil politikalarının incelenmesi amaçlanmıştır. Ülkeler, yurt dışında Türklerin yoğun olarak yaşadığı ülkeler arasından seçilmiştir. Çalışma kapsamında olan 8 ülke şunlardır: "Fransa, Almanya, İsviçre, Hollanda, İngiltere. Amerika Birleşik Devletleri, Belçika, Avustralya." Sınırlılıklar kapsamında verilen ülkelerde Türk göçmen çocuklarına uygulanan dil politikaları analiz edilmiştir. Çalışmada nitel araştırma yönteminden yararlanılmıştır. Ülkelerin ilgili bakanlıklarının veri tabanları incelenmiştir. Araştırma kapsamına dahil edilen ülkelerin dil politikaları incelendiğinde, amaçlarının benzer olup uygulama şekillerinin farklı olduğu görülmüştür. Dil politikaları kapsamında, belirtilen her ülkede Türkçe ve Türk Kültürü dersleri için ayrı uygulamalara yer verildiği belirlenmiştir. Yapılan incelemeler değerlendirildiğinde; Türk göçmen ailelerinin çocuklarını daha iyi yönlendirmeleri açısından bilgilendirilmeleri, Türk göçmen çocuklarına yönelik hazırlanan sınavların iletişime dayalı hazırlanması, ilgili ders kitaplarının düzenlenmesi ve ders verimliliğinin nasıl arttırılabileceğine yönelik çalışmaların sıklaşması, öğrencilerin Türkçe ve Türk Kültürü dersleri konusunda bilinçlendirilmeleri, Türk derneklerinin daha aktif rol alması  önerilerinde bulunulmuştur.

Abstract:
This study aims to examine the language policies applied to Turkish immigrant children by various countries. The analysis is limited to eight countries chosen from those with significant Turkish populations. The countries included in the study are: France, Germany, Switzerland, the Netherlands, the United Kingdom, the United States of America, Belgium, and Australia. The study focuses on the language policies applied to Turkish immigrant children in these selected countries. A qualitative research method has been employed, involving the examination of databases from the relevant ministries of these countries.When analyzing the language policies of the countries covered in the study, it was found that while their objectives are similar, their implementation methods differ. It has been determined that each country has separate provisions for Turkish language and Turkish culture classes. Based on the evaluations, recommendations include informing Turkish immigrant families to better guide their children, developing communication-based assessments for Turkish immigrant, revising relevant textbooks, increasing efforts to enhance the effectiveness of lessons, raising awareness among students about Turkish language and culture classes, and encouraging Turkish associations to play a more active role.
Eritematotelanjiektazik rozaseada, topikal brimonidin ve timolol tedavisinin retrospektif değerlendirilmesi /
Yazar: AHMET DEMİR
Danışman: PROF. DR. ERTAN YILMAZ
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Brimonidin = Brimonidine ; Eritema = Erythema ; Gül hastalığı = Rosacea ; Telanjiektaziler = Telangiectasis ; Timolol maleat = Timolol maleate

Özet:
Periyodik olarak şiddetlenebilen, karakteristik paterndeki sentrofasiyal eritem
rozaseanın en yaygın majör fenotipi olup eritematotelanjiektatik rozasea (ETR) olarak
da bilinir. Ancak bu semptomların başarılı bir şekilde yönetilmesi hala zorluk teşkil
etmektedir.
Bu çalışmanın amacı, ETR tedavisinde topikal brimonidin tartarat (BT) %0,2
ve timolol maleat (TM) %0.5 göz damlasının etkinliğini ve güvenliğini
değerlendirmektir.
Bu retrospektif çalışmada Şubat 2023-Ocak 2024 tarihleri arasında bir ay
topikal olarak BT ve TM alan 21 ETR hastası çalışmaya dahil edildi. Topikal BT ve
TM tedavisi günde bir kez 4-6 damla şeklinde planlandı. Hastaların tedavi öncesinde
ve bir ay sonraki takibinde Klinisyen Eritem Ölçeklendirme Skalası (CEA), Hastanın
Kendini Değerlendirme Skalası (PSA), Rozasea Yaşam Kalitesi Ölçeği (RosaQoL)
değerlendirilmiştir. Hastaların tedavi memnuniyetleri ve görülen yan etkiler
değerlendirmeye alınmıştır.
BT ve TM kombinasyon tedavisi ile CEA, PSA ve RosaQol skorlarında
istatistiksel olarak anlamlı iyileşme elde edilmiştir. CEA ve PSA skorlarında en az bir
puan iyileşme sırasıyla %61,9 ve %52,3 olarak bulunmuştur.
Sonuç olarak bu çalışmayla BT ve TM'nin kombine tedavisinin rozasea
hastalarında etkili ve güvenli bir seçenek olarak tercih edilebileceği görülmektedir.

Abstract:
Periodic exacerbations of centrofacial erythema in a characteristic pattern
represent the most common major phenotype of rosacea, also known as
erythematotelangiectatic rosacea (ETR). However, the successful management of these
symptoms remains challenging.
The aim of this study is to evaluate the efficacy and safety of topical
brimonidine tartrate (BT) 0.2%, and timolol maleate (TM) 0.5% eye drops in the
treatment of ETR.
In this retrospective study, 21 ETR patients who received topical BT and TM
for one month between February 2023 and January 2024 were included. The topical
BT and TM treatment was administered once daily, with 4-6 drops on entire face. The
Clinician Erythema Assessment (CEA), Patient Self-Assessment (PSA), and the
Rosacea Quality of Life Scale (RosaQoL) were evaluated before treatment and at the
one-month follow-up. Patients' satisfaction with the treatment and side effects were
also assessed.
A statistically significant improvement in CEA, PSA, and RosaQoL scores was
achieved with the BT and TM combination therapy. An improvement of at least one
grade in the CEA and PSA was observed in 61.9% and 52.3% of patients, respectively.
In conclusion, this study suggests that the combination therapy of BT and TM
can be considered an effective and safe option for rosacea patients.
Karaçay-Malkar Türkçesinde edatlar
Prepositions of Karachay-Malkar Turkish
Yazar: OKTAY KARABAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ADİLHAN ADİLOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Karaçay-Malkar Türkçesi, Kuzey Kafkasya bölgesinin merkezî kısımlarında, Elbruz Dağı'nın doğu ve batısındaki dağlık arazilerde yaşayan Karaçay-Malkar Türklerinin konuştuğu ses bilgisi, şekil bilgisi ve kelime hazinesi bakımından Kıpçak Türkçesi özelliklerini taşıyan bir Türk lehçesidir. 	
Tez Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Karaçay-Malkar Türkleri ve Karaçay-Malkar Türkçesi hakkında genel bilgi verilerek etnik kökenleri, tarihleri, dilleri ve kültürlerine yer verilmiştir. İkinci bölümde edat kavramı açıklanmaya çalışılmış ve edatlar üzerine yapılan sınıflandırmalara dair görüşlere yer verilmiştir. Üçüncü bölümde ise Karaçay-Malkar Türkçesindeki edatlar, Karaçay-Malkar Türkçesiyle ve Kiril alfabesiyle basılmış eserlerden elde edilen örneklerle kapsamlı bir şekilde incelenmiş, her bir edat işlevlerine ve kullanılış yerlerine göre ayrı ayrı analiz edilmiştir.

Abstract:
Karachay-Malkar Turkish is a Turkish dialect with the features of Kipchak Turkish in terms of phonology, morphology and vocabulary spoken by Karachay-Malkar Turks living in the mountainous areas east and west of Mount Elbrus in the central parts of the North Caucasus region. 	
Our thesis consists of three parts. In the first chapter, general information about Karachay-Malkar Turks and Karachay-Malkar Turkish, their ethnic origins, history, language and culture are given. In the second part, the concept of preposition is tried to be explained and the views on the classification of prepositions are given. In the third part, the prepositions in Karachay-Malkar Turkish are examined comprehensively with the examples obtained from the works printed in Karachay-Malkar Turkish and Cyrillic alphabet, and each preposition is analysed separately according to their functions and places of use.
Nöroşirurji pratiğinde intraoperatif ultrasound kullanımının değerlendirilmesi
Evaluation of the use of intraoperative ultrasound in neurosurgery practice
Yazar: DORUK TAŞ
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN ÇAKIN
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Beyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Nöroşirürji = Neurosurgery

Özet:
İntraoperatif ultrasound günümüzde intraoperatif görüntülemeler içerisinde en sık kullanılan yöntemdir. Güvenli, kolay uygulanabilir, hızlı ve ucuz olması en önemli avantajları olarak görülmektedir. İntraoperatif olarak Nörocerrahide tüm cerrahi prosedürler esnasında uygulanabilmektedir. Biz kendi cerrahi pratiğimizde intraoperatif ultrasound kullanımını 103 hastada inceledik. Ultrasound kullanımında cerrahilerin rezidü, lezyon derinliği, cerrahi yöntemi, lezyon boyutu, kontrast tutulumu gibi parametrelerin sonuçlarını değerlendirdik. IoUS rezidü açısından özellikle yüksek dereceli tümör hastalarında yüksek başarı oranlarına sahip. Tümör lokalizasyonu, kullanılan cerahi yöntem, kontrast tutulumu rezidü ile korelasyon göstermedi. Tümör boyutu pre operastif MR ve IoUS ile değerlendirldiğinde IoUS istastistiksel olarak anlamlı sonuçlar verdi. Ultraosund kullanımı, intraoperatif cerrahi navigasyon ve post operatif cerrahi sonuçların geliştirilmesi için önemlidir.

Abstract:
Intraoperative ultrasound is the most frequently used method among intraoperative imaging today. Its most important advantages are seen as being safe, easy to apply, fast and cheap. It can be applied intraoperatively during all surgical procedures in neurosurgery. We examined the use of intraoperative ultrasound in our own surgical practice in 103 patients. We evaluated the results of parameters such as residual, lesion depth, surgical method, lesion size and contrast enhancement of surgeries in the use of ultrasound. IoUS has high success rates in terms of residual, especially in patients with high-grade tumors. Tumor localization, surgical method used and contrast enhancement did not correlate with residual. When tumor size was evaluated with preoperative MRI and IoUS, IoUS gave statistically significant results. The use of ultrasound is important for the improvement of intraoperative surgical navigation and postoperative surgical results.
5. sınıf Türkçe dersinin aile okuryazarlığıyla ilişkilendirilmesine yönelik bir eylem araştırması
Engaging family literacy with 5th grade Turkish course: An action research
Yazar: İMRAN NAZİKE AVCI
Danışman: PROF. DR. YUSUF TEPELİ
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching

Özet:
Geçtiğimiz yıllarda okulların kapatılması, eğitimin kesintili devam etmesi, yüz yüze eğitime aralar verilmesi, eğitimin hibrit olarak yürütülmesi gibi sebeplerden dolayı eğitimde velilerin sorumluluğu artmıştır.  Aile okuryazarlığı kavramı velilerin eğitilmesini, velilerin ve öğrencilerinin okuryazarlık becerilerinin geliştirilmesini ve etkileşimli saatlerini içermektedir. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması deseniyle yürütülmüştür. Çalışmanın eylem planı döngüsünde yer alan katılımcıları; bir devlet okulundaki 5. sınıf öğrencileri, bu öğrencilerin velileri ve bu öğrencilerin 5. sınıf Türkçe öğretmenidir. Verilerin toplanmasında gözlem, görüşme, dokümanlar, alan notları, günlükler, video ve ses kayıtları kullanılmıştır. Elde edilen bulgular tümevarımsal içerik analiziyle çözümlenmiştir. Sonuç olarak bu çalışmanın öğrenci ve velilerin dil becerilerinin gelişimine katkı sağladığı; aile üyelerinin birbiriyle olan etkileşimini, Türkçe dersine yönelik öğrenci katılımını ve veli bilincini arttırdığı; okuma alışkanlığına olumlu etkilerinin olduğu, veli, öğretmen ve öğrenci arasındaki bağı güçlendirdiği söylenebilir. Özetle aile okuryazarlığı ile 5. sınıf Türkçe dersinin bütünleştirilmesinin, öğretim sürecine olumlu katkılar sağladığı ifade edilebilir.

Abstract:
In recent years, the responsibility of parents in education has increased due to reasons such as school closures, interrupted education, interruptions in face-to-face education, and hybrid education. The concept of family literacy includes educating parents, developing literacy skills of parents and students, and interactive hours. The study was conducted with an action research design, one of the qualitative research methods. The participants in the action plan cycle of the study were 5th grade students in a public school, the parents of these students, and their 5th grade Turkish teachers. Observation, interviews, documents, field notes, diaries, video and audio recordings were used in data collection. The findings were analyzed with inductive content analysis. As a result, it can be said that this study contributed to the development of language skills of students and parents; increased the interaction of family members with each other, increased student participation and parent awareness in Turkish lessons; had positive effects on reading habits, and strengthened the bond between parents, teachers, and students. In summary, it can be said that the integration of family literacy with the 5th grade Turkish course has positive contributions to the teaching process of Turkish language.