Japon bıldırcınlarında (Coturnix coturnix Japonica) yumurta ve civciv kalite özelliklerine ait direkt ve maternal etkilerin farklı modeller kullanarak tahmini
Estimates of direct and maternal effects of egg and chick quality traits using diffrent models in japanesse quail (Coturnix coturnix Japonica)
Yazar: ARZU YİĞİT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH NURİ ÖZSOY
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Tez çalışmasının amacı Japon bıldırcınlarında, civciv kalite ve yumurta özelliklerine ait fenotipik varyansı belirleyen doğrudan eklemeli genetik varyans, maternal eklemeli genetik varyans , maternal kalıcı çevresel varyans ve direkt eklemeli genetik etkiler ile maternal eklemeli genetik etkiler arasındaki kovaryans unsurlarını REML yaklaşımı ile farklı model ve model değerlendirme kriterleri kullanarak tahminlemek ve genetik ıslah çalışmalarında kullanım olanaklarını araştırmaktır.
Bu amaçla, üçe bir ana-baba pedigri kaydı ile yetiştirilen Japon bıldırcınlarının civciv kalite özelikleri (çıkış ağırlığı, çıkış uzunluğu, çıkıştan dördüncü haftaya kadar canlı ağırlıkları ve vücut uzunlukları, haftalık canlı ağırlık ve vücut uzunluk artışları) ve yumurta kalite özelliklerine (yumurta, kabuk, sarı ve ak ağırlığı, şekil indeksi, yumurta genişliği ve uzunluğu, kabuk, sarı ve ak oranı, ak konsantrasyonu, kabuk kalınlığı ve yumurta hacmi) ait genetik parametreler REML metodu kullanılarak tahmin edilmiştir. Civciv özellikleri için toplam 144 baba ve 342 anadan oluşan 1184 adet veri pedigri kayıtlarıyla birlikte tutulmuş ve modellere göre hayvanın genetik yapısının, annenin genetik yapısının ve annenin çevresel etkilerinin şansa bağlı faktör olarak alındığı altı farklı bireysel hayvan modeli ile analiz edilmiştir. Yumurta özellikleri için 267 anadan elde edilen 801 kayıt beş farklı bireysel hayvan modeli ile incelenmiştir.
Çalışma sonucunda, model değerlendirme kriterlerine göre (iki haftalık yaştaki ağırlık ve ak konsanrasyonu için BIC bilgi kriterine göre yalnızca direkt genetik etkileri değerlendiren en basit model en doğru tahminleri vermesi dışında) maternal etkilerin göz önünde bulundurulduğu modellerin özellikleri daha doğru açıkladığı görülmüştür. Bu sebeple civciv ve yumurta özelliklerinin açıklanması ve ıslahında maternal etkilerin dahil olduğu modellerin kullanılmasının gerekliliğinin ortaya çıktığı anlaşılmaktadır. Aynı zamanda, civciv özellikleri üzerindeki maternal kalıcı çevresel etkilerin çıkıştan dört haftalık yaşa kadar azalarak değiştiği ve genel olarak çevresel etkilerin arttığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The purpose of this thesis study was to estimate components of direct additive genetic variance,maternal additive genetic variance, maternal permenant environmental variance and covariance between direct additive genetic variance and maternal additive genetic variance which determines the phenotypic variance of chick quality and egg traits using REML approach and using different model with model evaluation criteria and to investigate to use possibilities of this results in genetic breeding studies.
For this purpose, genetic parameters of the chick quality traits of Japanese quails (hatch weight, hatch length, live weights and body lengths from first to fourth week, weekly live weight gain and body length increase) and egg quality characteristics (egg, shell, yolk and albumin weights, shape index, egg length and width, shell, yolk and albumin ratio, albumin concentration, shell thickness and egg volume) were estimated using the REML method. Records of 1184 animals from 342 sires and 1184 dams were analysed using different six animal models for the chick quality traits. An individual animal model was used which had animals' genetic effect, maternal genetic effect and maternal enviromental effect as the random factor acoording to models. Records of 801 animals from 267 dams were analysed using different five animal models for the egg quality traits.
As a result of the study, it was seen that the models considering the maternal effects were more accurate in explaining the traits according to the model evaluation criteria (except for the simplest model which only evaluates the direct genetic effects according to the BIC information criterion for two weeks old weight and albumin concentration). Therefore, it is understood that the explanations of chick and egg traits and in their breeding practices necessitate the use of models that include maternal effects. At the same time, the maternal permanent environmental effects on chick traits changed by decreasing from the egg hatch to the age of four weeks, and in general the environmental effects increased for the same age period.