Seramik yer karosu bünyede bazaltın alternatif bir hammadde olarak kullanımı
Use of basalt as an alternative raw material in a ceramic floor tile body
Yazar: GÖKHAN SAYARER
Danışman: DOÇ.DR. VOLKAN BOZKURT
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering ; Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining ; Seramik Mühendisliği = Ceramic Engineering

Özet:
ÖZETBu çalışmada, ülkemizde ve yakın çevremizde oldukça büyük rezervlerdebulunan bazaltın albite alternatif olarak yer karosu bünyesinde kullanımı araştırılmıştır.Bu amaçla bazalt, yer karosu bünyesine %0-30 arasında %5'lik artışlar halinde albitealternatif olarak ilave edilmiş ve %30 albit içeren standart bünyeyle karşılaştırmalıolarak öncelikle standart fiziksel testlere daha sonra x ışını difraksiyonu cihazı veelektron mikroskobu kullanılarak mikro yapısal analizlere tabii tutulmuştur.Fiziksel testler sonucunda artan bazalt oranına bağlı olarak deneme bünyelerdestandart bünyeye göre pişme küçülmelerinin arttığı, su emme değerlerinin azaldığı vepişme mukavemet değerlerinin önemli oranda arttığı görülmüştür. Bu değişikliklerbazalt içeren bünyenin toplam alkali içeriğinin fazlalığı ve buna bağlı olarak standartbünyeye göre daha iyi sinterleşme özellikleri göstermesi ile açıklanmıştır. Renkdeğerleri ölçümleri sonucunda bazalt içeren bünyelerde artan bazalt oranına bağlı olarakrengin önce griye daha sonra kahverengiye döndüğü görülmüştür. Bazalt içerenbünyelerin renginin kapatılması için bir adet engop ve sır uygulaması yapılmış ve renkuyumluluğu açısından standard reçeteye yakın bir renk elde edilmiştir.Pişmiş numunelerin x ışını difraksiyonu (XRD) ve elektron mikroskobuylayapılan mikro yapı analizleri sonucunda, standart reçeteye göre önemli bir faz ve mikroyapı değişiminin olmadığı gözlemlenmiştir.Yukarıdaki sonuçlar ışığında ülkemizde ve yöremizde oldukça yüksekrezervlerde bulunan bazaltın seramik bünyelerde alternatif bir alkali kaynağı olarakkullanılabileceği ortaya çıkmıştır.

Abstract:
SUMMARYIn this study, the possible use of basalt as an alternative raw material in a floortile body was investigated. For this purpose basalt was added to floor tile body 0-30%with a 5% increments substituting albite. Trial bodies were subjected to first standardphysical tests than micro structure analysis using x-ray diffraction and scanning electronmicroscopy comparatively with a standard body containing 30% albite.As a result of physical tests, it was found that total firing shrinkage values wereincreased while water absorption values were decreased in addition firing strengthvalues were increased substantially with an increasing amount of basalt addition. Thesechanges in physical tests were attributed to the higher total alkali content of the trialbodies as a result showing better sintering behavior than the standard body formulation.Chromatic values of the trial bodies were measured as well and it was found that L*-values (lightness) decreased with an increasing amount of basalt colors varying fromgray to brown with an increasing amount of basalt. Frit and engop was applied tochange the original color of fired trial bodies and chromatic values close to the standardbody was obtained.Comparative micro structural evolution of the trial bodies and standard bodyusing x-ray diffraction and scanning electron microscopy showed that there were notsignificant differences between micro structures of trial bodies and standard body.As a result of physical tests and micro structural analysis, it was found thatbasalt could be used in a floor tile body formulation as a raw material substitutingalbite.