Ekonomik özgürlükler ve ekonomik kalkınma ilişkisi; Yeni sanayileşen ülkeler üzerine uygulama
The relationship between economic freedoms and economic development; Application on newly industrialized countries
Yazar: TUĞBA OKUYAN
Danışman: DOÇ. DR. MÜCAHİT ÇAYIN
Batman Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Ekonomi tarihi boyunca ekonomik özgürlükler ve ekonomik kalkınma ilişkisi temel tartışma konularından biri olmuştur. Özellikle 1990`lı yıllarla birlikte ekonomik özgürlüklerin daha somut ve geniş olarak ölçülmesi konu ile ilgili ampirik çalışmaları günden güne arttırmıştır. Bu çalışmada da ekonomik özgürlükler ve ekonomik kalkınma ilişkisi Arjantin, Brezilya, Çin, Filipinler, Güney Afrika, Hindistan, Malezya, Meksika, Tayland ve Türkiye`den oluşan yeni sanayileşen ülkeler (YSÜ) örnekleminde ampirik olarak test edilmiştir. Çalışmada kalkınmayı temsilen insani gelişme endeksi (İGE) ve ekonomik özgürlükleri temsilen de ekonomik özgürlükler endeksi ele alınmıştır. Bu bağlamda öncelikle değişkenlerin yatay kesit bağımlılığı ve homojenliği test edilmiş ardından iki değişken arasındaki nedensellik ilişkisi Kónya (2006) nedensellik testiyle incelenmiştir. Analizler sonucunda Güney Afrika, Meksika ve Tayland ülkeleri için İGE'den EÖE'ye doğru tek yönlü nedenselliğin olduğu, Hindistan ve Malezya için ise İGE ve EÖE arasında çift yönlü nedenselliğin olduğu ortaya çıkmıştır. Arjantin, Brezilya, Çin, Filipinler ve Türkiye için ise herhangi bir nedensellik ilişkisi tespit edilememiştir. Ayrıca EÖE`nin alt endeks nedensellik testlerine göre de ülkeler ve alt endeksler bağlamında farklı sonuçlar bulgulanmıştır. Örneğin Türkiye için ticaret özgürlüğünden İGE`ye, Çin için yatırım özgürlüğünden İGE`ye ve Filipinler için vergi yükünden İGE'ye doğru tek yönlü nedensellik tespit edilmiştir. Yine Arjantin ve Brezilya için hükümet bütünlüğü alt endeksinden İGE'ye doğru tek yönlü nedensellik bulunmuştur.

Abstract:
Throughout the history of economics, the relationship between economic freedoms and economic development has been one of the main topics of discussion. Especially with the 1990s, the measurement of economic freedoms more concretely and broadly increases the empirical studies on the subject day by day. In this study, the relationship between economic freedoms and economic development was empirically tested in the sample of newly industrialized countries (NICs) consisting of Argentina, Brazil, China, Philippines, South Africa, India, Malaysia, Mexico, Thailand and Turkey. In the study, the human development index (HDI) representing development and the economic freedom index representing economic freedoms are discussed. In this context, firstly, the cross-sectional dependence and homogeneity of the variables were tested, and then the causality relationship between the two variables was examined using the Kónya (2006) causality test. As a result of the analyzes, it was revealed that there is unidirectional causality from HDI to IEF for South Africa, Mexico and Thailand countries, while there is bidirectional causality between HDI and IEF for India and Malaysia. For Argentina, Brazil, China, Philippines and Turkey, no causality relationship could be determined. In addition, according to the sub-index causality tests of IEF, different results were found in the context of countries and sub-indices. For example, one-way causality has been identified from trade freedom to HDI for Turkey, investment freedom to HDI for China, and tax burden to HDI for Philippines. Again, for Argentina and Brazil, one-way causality was found from the government integrity sub-index to the HDI.