Karadeniz bölgesi sınırları içerisinde yer alan sarıçam (Pinus sylvestris L.)-doğu kayını (Fagus orientalis Lipsky) karışık mesçerelerine ilişkin büyüme modellerinin geliştirilmesi
Modeling of forest growth for scots pine (Pinus sylvestris L.) and oriental beech (Fagus orientalis lipsky) mixed stands in Black Sea region
Yazar: AYDIN KAHRİMAN
Danışman: PROF. DR. HAKKI YAVUZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Büyüme = Growth ; Çap artımı = Diameter increment

Özet:
Bu çalışmada, Karadeniz Bölgesinde doğal olarak yayılış gösteren Sarıçam-Doğu Kayını karışık meşçerelerinde meşcere ve tek ağaç bazında büyüme modellerinin geliştirilmesi amaç edinilmiştir. Bu amaçla yaş, yetişme ortamı verim gücü, sıklık dereceleri ve karışım oranlarındaki değişkenliği yansıtacak şekilde alınan 162 geçici örnek alan ve örnek alanlarda 187'ü Sarıçam ve 194'ü Doğu Kayını olmak üzere toplamda 381 galip ve ortak galip ağaca ilişkin gövde analiz verileri kullanılmıştır. Ayrıca tür bazında bonitet endeks modelleri ile lojistik fonksiyonları esas alan doğal kuruma modelleri geliştirilmiştir.Sıklığa Bağlı Hasılat Tabloları şeklindeki meşcere modelleri ile her iki tür için kalan, ayrılan ve genel meşcere öğelerine ilişkin tahminler elde edilebilir. Her iki tür için de 4 parametreli Johnson SB olasılık yoğunluk fonksiyonun örnek alanlardaki çap dağılımlarının ortaya konulmasında en uygunu olduğu belirlenmiştir. Sarıçam ve Doğu Kayını için geliştirilen uzaklıktan bağımsız tek ağaç çap artım modellerinin belirtme katsayıları (R2) sırasıyla 0.608 ve 0.691 iken, uzaklığa bağlı tek ağaç çap artımı modellerin ki ise 0.673 ve 0.719 olarak elde edilmiştir. Bonitet endeks modeli olarak hem Sarıçam hem de Doğu Kayını için Hossfeld GADA modeli, tahmin gücü ve model hataları bakımından en iyi sonuçları vermiştir. Geliştirilen çap artımı ve kuruma modellerinin uygunluğu bağımsız bir veri grubu ile test edilmiş ve bu karışık meşcereler için kullanılabileceği belirlenmiştir.

Abstract:
This study aimed to develop stand yield model and individual tree growth model for scots pine and oriental beech mixed stands in Black Sea Region. The data were obtaited from 162 temporary sample pots with ranging stand ages, site index, density and mixture percentage. Stem analysis data were collected from 381 stem analysis of dominant and co-dominant trees including 187 scots pines and 194 oriental beechs. Also, site index models and mortality models were developed for both species mixtures.Stand yield model were assessed as Density-Variable Yield Table used for estimation of remaining, removal and total stands. The results show that four parameter Johnson SB function for both scots pine and oriental beech is the best successful function to describe diameter distributions based on error index values calculated by difference between observed and predicted diameter distributions. While the coefficients of determination (R2) values for distance-independent diameter growth model for scots pine and oriental beech were 0.608 ve 0.691, respectively, for distance-dependent diameter growth model were 0.673 ve 0.719, respectively. The best results were obtained with an generalized algebraic difference equation (GADA) derived from the base model of Hossfeld for both species. The diameter growth model and mortality model were considered to have an appropriate level of reliability for scots pine and oriental beech mixed stands.