Tuzluluk ve sıcaklık streslerinde hümik asitin buğday fidelerindeki bazı genler üzerine etkileri
Effect of humic acid on some genes in wheat seeds in salinity temperature stresses
Yazar: ÖZGE OKTAY
Danışman: DOÇ. DR. NURAY ERGÜN
Mustafa Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu araştırmada, buğday (Triticum aestivum L. cv. Karahan-99) fidelerinde sıcaklık, tuz ve hümik asit etkileşimleri incelenmiştir. Sürgün boyu ve sürgün kuru ağırlığı, kök boyu ve kök kuru ağırlığı, klorofil a (kla), klorofil b (klb), toplam klorofil (kl a+b) miktarları, katalaz (CAT) ve glutatyon redüktaz (GR) antioksidan enzim aktiviteleri, prolin miktarı ve bu abiyotik streslerin etkileşimlerinde çalışan TaMYB73, TaSRG ve TaERF1 genlerinin ifadesi belirlenmiştir.
Sıcaklık ve tuz uygulamaları kök boyunda azalmaya neden olmuştur. Tuz+sıcaklık uygulamaları fidelerin sürgün kuru ağırlığında artışa neden olmaktadır. CAT aktivitesi tuz, tuz+sıcaklık ve tuz+sıcaklık+hümik asit ile artarken, GR aktivitesi yalnızca tuz+sıcaklık +hümik asit ile artış göstermiştir. Prolin birikimi özellikle tuz ve tuz+sıcaklık uygulamaları ile artış, klorofil a,b ve toplam klorofil miktarı azalma göstermiştir. Sıcaklık, tuz ve tuz+sıcaklık+hümik asit uygulamaları buğday fidelerinde TaMYB73 gen ifadesini arttırmıştır. TaSRG gen ifadesi tuz ve sıcaklık+hümik asit uygulaması ile artış göstermiştir. Bununla birlikte TaERF1 gen ifadesi her iki stres koşulunda artış göstermemiştir. Tuz + sıcaklık +hümik asit uygulamaları katalaz ve TaMYB73 aktivitesinde, sıcaklık+hümik asit uygulamaları TaSRG aktivitesinde artışa neden olmuştur. Çalışmamızda hümik asit uygulamasının buğday fidelerinde tuzluluk stresinin olumsuz etkisini azaltmada sıcaklık stresine göre daha etkili olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In the present study, healty, salt and humic acid their interactions were investigated on wheat seedlings (Triticum aestivum L. cv. Karahan-99). Shoot length and shoot dry weight, root lenght and root dry weight, chlorphyl a and b, total chlorophyl (a+b) amount, catalase, glutation reductase enzyme activity , proline amount as well as gene expressions during abiotic stres were investigated. Temperature and salt applications caused decrease in root lenght. Salt+ temperature applications cause an increase in shoot dry weight of the seeds. Cat activity increased with salt, salt+ temperature and salt+temperature+humic acid while GR activity increased only with salt +temperature + humic acid. Proline accumulation has shown a decrease in chlorophyll a, b and total chlorophyll amount, especially with salt and salt + temperature applications. Temperature, salt and salt+temperature + humic acid treatments increased TaMYB73 gene expression in wheat seeds.The TaSRG gene expression increased with saline temperature +humic acid application.However, the TaERF1 gene expression did not show an increase in both stress conditions. Salt+ temperature+ humic acid applications catalase and TaMYB73 activity, temperature +humic acid applications causedan increased in TaSRG activity. In our study, it was determined that the application of humic acid was more effective in reducing the negative effect of salinity stress on the wheat seeds compared to the heat stress.