Evlilikte anlamı etkileyen bireysel psikolojik faktörler
The individual psychological factors that affect meaning in marriage
Yazar: HANIM KETTENİ
Danışman: DOÇ. DR. HALİS SAKIZ
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Anlam arayışı = Search for meaning ; Evlilik = Marriage ; Evlilik doyumu = Marital satisfaction ; Kendilik psikolojisi = Self psychology ; Maneviyat = Spirituality ; Narsisizm = Narcissism

Özet:
İki partnerin bir araya gelmesinden oluşan ve hayatın en önemli merhalelerinden biri olan evlilik, duygusal, sosyal ve hukuki boyutları olan bir birlikteliktir. Boşanma oranlarının artması ve evlilik kurumunda meydana gelen bozulmalar bireyin psikolojik, toplumsal ve ekonomik açıdan bir yıkım yaşamasına neden olabilmektedir. Öte yandan bireylerin psikolojik özellikleri ve anlam duygusu evlilik doyumunu etkileyebildiği gibi evlilik doyumu da hayatı anlamlı kılan önemli etmenlerden biri olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla aile başta olmak üzere toplum yapılarının sürekli bir değişim ve dönüşüm içinde olduğu günümüzde, evlilik ve anlam kavramlarının ilişkisini güncel bir şekilde ortaya koymak bir ihtiyaç haline gelmiştir. Bu amaçla mevcut araştırmada evlilikte anlamı etkileyen bireysel psikolojik faktörler (yaşamın anlamı ve amacı, narsisizm, kendilik algısı, spiritüel iyi oluş, evlilik doyumu) incelenmiş ve 476 evli bireyden veri toplanmıştır. Araştırmada veriler "Demografik Bilgi Formu", "Yaşamda Anlam Ölçeği", "Sosyal Karşılaştırma Ölçeği", "Spiritüel İyi Oluş Ölçeği", "Beş Faktör Narsisizm Ölçeği" ve "Evlilik Doyumu Ölçeği" aracılığıyla toplanmıştır. Katılımcılardan nicel paradigma ile tasarlanan araştırma kapsamında betimsel ve çıkarımsal istatistiki analiz yöntemleri ile elde edilen sonuçlara göre, spiritüel iyi oluş ile evlilik doyumu ilişkisinde istatistiksel olarak pozitif yönlü, anlamlı bir sonuç elde edilmiştir. Narsisizm ile evlilik doyumu ilişkisine bakıldığında istatistiksel olarak anlamlı negatif yönlü ilişkiler olduğu saptanmıştır. Evli bireylerin yaşamdaki anlam düzeyinin evlilik doyumuna etkisini incelemek amacıyla regresyon analizi yapılmış ve yaşamdan elde edilen anlamın evlilik doyumunu anlamlı düzeyde yordadığı tespit edilmiştir. Buna ek olarak evli yaşamın anlam ve amacını algılama düzeyi ile evlilik doyumu düzeyleri arasındaki ilişkide spiritüel iyi oluş düzeyinin anlamlı anlamlı bir aracılık etkisi olduğu tespit edilmiştir. Sonuçlar spiritüel iyi oluşun evlilik doyumunu arttırma ve hayatı anlamlandırma noktasında olumlu etkilerinin olabileceğini göstermektedir. Ayrıca evli bireylerin kendilik algısı ile evlilik doyumu düzeyleri arasındaki ilişkide narsisizm düzeyinin aracı etkisini incelemek için regresyon analizi yapılmış ve kendilik algısı ile evlilik doyumu düzeyleri arasındaki ilişkide narsisizm düzeyinin istatistiksel olarak anlamlı bir aracı etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Bu çalışma ile evlilik ilişkisinin anlam ve doyum çerçevesinde birey ve toplum hayatına katkı sağlayacağı ve hayatı anlamlandırma noktasında faydalı olacağı öngörülmektedir.

Abstract:
Marriage, which is one of the most important stages of life, consisting of two partners coming together, is a union with emotional, social and legal dimensions. The increase in divorce rates and the deterioration in the institution of marriage can cause the individual to experience a psychological, social and economic destruction. As the psychological characteristics and sense of meaning of married individuals can affect marital satisfaction, marital satisfaction can also be considered as one of the important factors that make life meaningful. Today, when social structures, especially the family, are in a constant change and transformation, it has become a necessity to examine the relationship between the concepts of marriage and meaning in an up-to-date manner. For this purpose in this research, individual psychological factors affecting meaning in marriage (meaning and purpose of life, narcissism, self-perception, spiritual well-being, marital satisfaction) were examined and data were collected from 476 married individuals. In the research, data were collected through the "Demographic Information Form", "Meaning in Life Scale", "Social Comparison Scale", "Spiritual Well-Being Scale", "Five Factor Narcissism Scale" and "Marriage Satisfaction Scale". According to the results obtained with descriptive and inferential statistical analysis methods within the scope of the research, which is, designed around a quantitative paradigm, a positive and statistically significant result was obtained in the relationship between spiritual well-being and marital satisfaction. When the relationship between narcissism and marital satisfaction was examined, it was found that there were statistically significant negative relationships. Regression analysis was conducted to examine the effect of married individuals' levels of meaning in life on marital satisfaction and it was found that the meaning obtained from life significantly predicted marital satisfaction. In addition, spiritual well being had a significant mediation effect in the relationship between meaning in life and marital satisfaction. In addition, regression analysis was performed to examine the mediating effect of narcissism level in the relationship between self-perception and marital satisfaction levels of married individuals, and it was determined that the level of narcissism did not have a statistically significant mediator effect in the relationship between self-perception and marital satisfaction levels. The results show that spiritual well-being can have positive effects on increasing marital satisfaction and giving meaning to life.