Anında liderlik: Takipçi merkezli liderlik yaklaşımı kapsamında bir ölçek geliştirme çalışması
Leadership on demand: A scale development study within the scope of follower centered leadership approach
Yazar: SALİM ALİYEV
Danışman: DOÇ. DR. OZAN AĞLARGÖZ
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Uluslararası İşletmecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Anında liderlik = Leadership on demand ; Bilgi çalışanları = Knowledge workers ; Liderlik = Leadership ; Takipçilik = Followership ; Ölçek geliştirme = Scale development

Özet:
Örgütlerin örgütsel amaçları etkili ve verimli bir şekilde gerçekleştirmesinde takipçilerin
performansı önemli bir belirleyicidir. Ancak, liderlik alanında sadece lider odaklı
takipçileri yeterli düzeyde dikkate almayan tek yönlü çalışmalarla daha daha sık
karşılaşılmakta ve bu tür çalışmalar daha etkili bulunmaktadır. Geçmişten günümüze
araştırma çabaları liderlerin takipçilerini ve toplumu nasıl etkileyebildikleri konusuna ve
etkili liderin sahip oldukları niteliklerin belirlenmesine yoğun bir ilgi göstermiştir. Fakat
son dönemlerde liderlerin gereğinden fazla liderlik yapmaları sorunsallaştırılmaktadır.
Etkili liderin sahip olması gereken niteliklere ilişkin mutabakat olmamakla birlikte,
liderin takipçilerin işlerine sürekli müdahale edip onları etkilemeye çalışması günümüzde
belli bir takipçi kitlesi için sorunlu olarak nitelendirilmektedir.
Bu araştırmanın temel amacı, takipçilerinin, özellikle de bilgi çalışanlarının, hangi durum
ve koşullarda ve ne zaman lidere ihtiyaç duyduklarını belirleyebilmektir. Bu amacı
gerçekleştirebilmek için "Anında Liderlik Ölçeği" geliştirilmiştir. Araştırmanın evrenini
özel sektörde faaliyet gösteren işletmelerde çalışan orta ve üst düzeyler mühendisler
oluşturmaktadır. Bu kapsamda 153 bilgi çalışanına ulaşılmıştır. Ölçeğin iç tutarlılığını,
güvenirliliğini, normal dağılımı ölçülmüş ve alt boyutları belirlenmiştir.

Anahtar sözcükler: Takipçilik, Anında liderlik, Liderlik, Bilgi çalışanları, Ölçek geliştirme.

Abstract:
The performance of followers is an important determinant for organizations to achieve
organizational goals effectively and efficiently. However, in the field of leadership, only
the leader-oriented one-sided studies that do not take followers into consideration enough
are more frequently encountered and such studies are found to be more influential. From
past to present, research efforts have paid great attention to how leaders can influence
their followers and society, and to determination of the qualities of an effective leader.
However, lately, leaders' redundant leadership has been problematized. Although there
is no consensus on the qualities that an effective leader should have, the leader's constant
intervention in the affairs of the followers and leaders' efforts to influence them are
considered problematic for a certain followers' audience today.
The main purpose of this research is to determine when and under what conditions
followers, especially knowledge workers, are in need of leaders. In order to achieve this
aim, the "Leadership on Demand Scale" was developed. The universe of the research
consists of middle and senior engineers working in enterprises operating in the private
sector. In this context, 151 knowledge workers were reached. The internal consistency,
reliability and normal distribution of the scale were measured, and its sub-dimensions
were determined.

Keywords: Followership, Leadership on demand, Leadership, Knowledge workers, Scale development