İntrauterin gelişme kısıtlılığı ve gebelik haftasına göre küçük fetus tanısı alan gebelerde maternal serum endocan düzeyinin araştırılması
Investigation of maternal serum endocan levels in pregnant women with İUGR and SGA diagnosis
Yazar: ABDÜLKERİM OĞUZHAN AYPARÇASI
Danışman: PROF. DR. MURAT MUHCU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Uluslararası Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Fetal büyüme kısıtlılığı (FGR), çeşitli olumsuz perinatal sonuçları barındıran, 
gebeliğin sürecinin bir komplikasyonudur. Preeklampsi veya diğer hastalıklara ikincil 
olarak gelişebilir veya daha sık görülen izole fetal büyüme kısıtlılığı olarak 
gözükelebilir. Fetal büyüme kısıtlaması için terminoloji, etiyoloji ve tanı krıterleri 
konusunda net bir fikir birliği bulunmamaktadır. Kadın doğum uzmanları açısından 
fetal büyüme kısıtlılığı olan fetusun optimal yönetimin sağlanması ve doğum 
zamanının planlanması genellikle zor bir süreçtir. 
Endocan, Endotel hücresine özgü, insanlarda ESM-1 geni tarafından kodlanan bir
proteindir. Endocan özellikle akciğer ve böbrek dokularındaki endotel hücrelerinde 
eksprese edilip bu ekspresyon sitokinler tarafından düzenlenmektedir. Endocan, 
neoanjiyogenez sırasında uç hücrelerin spesifik bir biyolojik belirteci olarak 
tanımlandı. Ek olarak literatürde yapılan çalışmalarda obez ve gestasyonel diyabeti
olan kadınların plasentasında endocan ekspresyonunun arttığı tespit edildi. Bu bilgilere 
dayanarak, biz de üçüncü trimesterdaki 30 ile 36 hafta arasında Fetal büyüme kısıtlılığı 
(FGR) tanısı alan gebeler ile ek hastalığı olmayan aynı gestasyonel hafta arasındaki 
gebelerin serumunda endocan düzeyine bakmayı amaçladık. Gebeliğin 30-36. haftaları 
bu durumları değerlendirmek için güvenilir biyobelirteçlerin belirlenmesi, zamanında 
müdahale ve iyileştirilmiş perinatal sonuçlar için çok önemlidir. Bu tez, yeni bir 
endotelyal biyobelirteç olan endocanın, bu kritik gebelik penceresi sırasında IUGR ve 
SGA gebeliklerini değerlendirmedeki rolünü araştırmayı amaçlamaktadır. Mevcut 
literatürün kapsamlı bir analizi yoluyla, bu çalışma, endocanın prediktif bir belirteç 
olarak potansiyelini ve büyüme kısıtlamasından etkilenen geç preterm gebeliklerin 
yönetimindeki klinik etkilerini anlamamıza katkıda bulunmayı amaçlamakladık
Gereç ve Yöntemler: Prospektif kesitsel tipteki bu çalışma Sağlık Bilimleri 
Üniversitesi İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve 
Doğum Kliniği'ne Aralık 2023- Mart 2023 tarihleri arasında başvuran 90 gebe ile 
yapıldı. Üçüncü trimesterde Fetal büyüme kısıtlılığı (FGR) tanısı alan 45 gebe ve aynı 
vii
yaştaki 45 sağlıklı gebe çalışmaya dahil edildi. Çalışmada birincil sonuç olarak anne 
serum endocan düzeyleri açısından IUGR, SGA ve sağlıklı kontrol grupları 
karşılaştırıldı. Çalışmaya katılan gebelerden alınan serum örnekleri çalışılacağı güne 
kadar Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Biyokimya laboratuvarındaki -80 
santigrat derecedeki buzdolabında muhafaza edildi. Alınan örneklerin çalışılacağı gün 
soğuk zincir yöntemiyle dış merkez Farmasina Tıbbi ve Kimyevi Ürünler San. Tic. 
Ltd. Şti., Ataşehir, İstanbul, Türkiye laboratuvarına gönderildi. Serum örneklerinde 
endocan düzeyleri Sunred ticari marka (Human (ECSM1) ELISA Kit (Katalog 
numarası: 201-12-1978, sensitivite: 7.506 ng/L, assay range: 8 ng/L-2000ng/L) ticari 
kiti kullanılarak ELISA yöntemi ile Diagnostic Automation, Inc. DAR800 cihazı ve 
KCjunior yazılımı kullanılarak çalışıldı.
Bulgular: Çalışma Aralık 2022 ve Mart 2023 ayları arasında Sağlık Bilimleri 
Üniversitesi İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin Kadın Hastalıkları 
ve Doğum Kliniğin'de 45 (%50) FGR, 45 (%50) kontrol olmak üzere toplam 90 
kadınla yapıldı. Çalışmaya katılan kadınların yaş ortalaması 28.6 ± 5.6, en küçük 18.0 
ve en büyük 42.0 olarak saptandı. Çalışmaya katılan kadınların BMI ortalaması 25.88 
± 1.98 olarak saptandı.
Olguların BMI değerleri incelendiğinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir 
fark olmadığı saptandı (p>0,05). Olguların Kan Alınan Gebelik Haftası incelendiğinde 
gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptandı. (p>0,05).
Yaşları incelendiğinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu 
saptandı (p<0,05). Hasta olan grubun, kontrol grubuna göre yaşlarının daha yüksek 
olduğu görülmektedir.
Maternal Endocan Seviyeleri incelendiğinde gruplar arasında istatistiksel olarak 
anlamlı bir fark olduğu saptandı (p<0,001). Hasta grubunun maternal endocan 
seviyeleri, kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu gözlendi ve bu fark istatiksel 
olarak anlamlıydı.
Sonuç: Fetal büyüme kısıtlılığı (FGR) gebelikleri ve endocan molekülünün bir 
viii
biyobelirteç olarak potansiyel rolü hakkındaki mevcut literatürü keşfederek, maternalfetal tıp alanına değerli içgörüler katmayı amaçlamaktadır. Maternal serum endocan 
düzeyi IUGR ve SGA'lı grupta yüksek ve sağlıklı kontrol grubunda düşük bulunurken 
doğum ağırlığı ile maternal serum endocan düzeyleri arasında anlamlı farklılık 
bulundu. Çalışmadan elde edilen bulgular, sağlık uzmanlarının teşhis, tanı ve öngörü 
yeteneklerini geliştirme potansiyeline sahiptir ve yüksek riskli gebelikleri doğru bir 
şekilde belirlemelerini katkı sağlar. Ayrıca preeklamptik kadınlarda gösterilen 
maternal serumdaki yüksek endocan seviyeleriyle uyumlu şekilde izole FGR 
vakalarında da endocan seviyeleri sağlıklı kontrollere göre daha yüksek bulundu.
Sonuç olarak henüz gebeliğin erken haftalarında araştırılma olmayan maternal 
endocan seviyesinin ileri gestasyonel haftada tanı alan olgularında erken tanı için etkili 
olabileceğini düşünmekteyiz. Bu da IUGR ve SGA'nın olumsuz etkilerini 
azaltabilecek erken müdahale stratejilerini kolaylaştırabilir ve hem anneler hem de 
yeni doğanları için daha iyi sonuçlara yol açabilir.
Anahtar kelime: İntrauterin gelişme kısıtlılığı, gebelik yaşına göre küçük fetuslar, 
Endocan, ESM-1, VEGF, FGF-2

Abstract:
Objective: Fetal growth restriction (FGR) is a complication of the pregnancy process 
with various adverse perinatal outcomes. It may develop secondary to preeclampsia or 
other diseases, or it may appear as a more common isolated fetal growth restriction. 
There is no clear consensus on the terminology, etiology, and diagnostic criteria for 
fetal growth restriction, and it is often a difficult process for obstetricians to ensure 
optimal management of the fetus with fetal growth restriction and to plan the delivery 
time.
Endocan is a endothelial cell-specific protein that in humans is encoded by the 
ESM-1 gene. Endocan is especially expressed in endothelial cells in lung and kidney 
tissues, and this expression is regulated by cytokines. Endocan was identified as a 
specific biomarker of end cells during neoangiogenesis. In addition, studies in the 
literature showed that the expression of Endocan was increased in the placenta of obese 
women and women with gestational diabetes. Based on this information, we aimed to 
examine the level of Endocan in the serum of pregnant women diagnosed with fetal 
growth restriction (FGR) between 30 and 36 weeks in the third trimester and those 
between the same gestational week without any additional disease. Identifying reliable 
biomarkers to evaluate these conditions is crucial for timely intervention and improved 
perinatal outcomes. This thesis aims to investigate the role of a new endothelial 
biomarker, endocan, in evaluating IUGR and SGA pregnancies during this critical 
pregnancy window. Through a comprehensive analysis of the available literature, this 
study aimed to contribute to our understanding of the potential of endocan as a 
predictive marker and its clinical implications in the management of late preterm 
pregnancies affected by growth restriction.
Materials and Methods: This prospective cross-sectional study was conducted with 
90 pregnant women between February 2023 and April 2023, in the Department of 
Obstetrics and Gynecology, Health Sciences University, Istanbul Ümraniye Training 
and Research Hospital. The study included 45 pregnant women who received fetal 
growth restriction (FGR) in the third trimester and 45 healthy pregnant women of the 
x
same age. In the study, primarily maternal serum endocan values were compared 
between IUGR, SGA and healthy groups. Sample serum samples from pregnant 
women who participated in the study were kept at -80 degrees Celsius in the 
Biochemistry laboratory of the Umraniye Training and Research Hospital until the day 
of the study. On the day the samples taken will be studied, the outside center Farmasina 
Medical and Kimyevi Urunler San. tic. Ltd. Sti., Ataşehir, Istanbul, Turkey. Endocan 
options in serum samples Sunred trademark (Human (ECSM1) ELISA Kit (Catalog 
number: 201-12-1978, sensitivity: 7,506 ng/L, assay range: 8 ng/L-2000ng/L) 
Commercial kit using Diagnostic by ELISA method It was studied using Automation, 
Inc. DAR800 instrument and KCjunior software.
Results: The study was conducted between December 2022 and March 2023 in the 
Gynecology and Obstetrics Clinic of Health Sciences University, Istanbul Ümraniye 
Training and Research Hospital, with a total of 90 women, 45 (50%) being 
experimental and 45 (50%) control. The mean age of the women participating in the 
study was 28.6 ± 5.6, the youngest 18.0 and the oldest 42.0. The mean BMI of the 
women participating in the study was found to be 25.88 ± 1.98.
When the BMI values of the cases were examined, it was found that there was no 
statistically significant difference between the groups (p>0.05). When the gestational 
weeks of the cases were examined, it was found that there was no statistically 
significant difference between the groups. (p>0.05).
When the ages of the cases were examined, it was found that there was a statistically 
significant difference between the groups (p<0.05). It is seen that the age of the sick 
group is higher than the control group.
When the Maternal Endocan Levels of the cases were examined, it was found that 
there was a statistically significant difference between the groups (p<0.001). It was 
observed that the maternal endocan levels of the patient group were higher than the 
control group, and this difference was statistically significant.
xi
Conclusion: IUGR aims to add valuable insights to the field of maternal-fetal 
medicine by exploring the available literature on SGA pregnancies and the potential 
role of endocan as a biomarker. While maternal serum endocan levels were found to 
be HIGH in the group with IUGR and SGA and low in the healthy control group, there 
was a difference between birth weight and maternal serum endocan levels. The 
findings from this study have the potential to improve the diagnostic and predictive 
capabilities of healthcare professionals and enable them to accurately identify highrisk pregnancies. In addition, endocan levels were found to be higher in isolated FGR 
cases compared to healthy controls, which is consistent with the high endocan levels 
in maternal serum shown in preeclamptic women. In conclusion, although it has not 
been investigated in the early gestational week, we think that the endocan level may 
be effective for early diagnosis in cases diagnosed at advanced gestational week. It can 
facilitate early intervention strategies that can reduce the negative effects of IUGR and 
SGA and lead to better outcomes for both mothers and their newborns.
Keywords: Intrauterine growth restriction, small for gestational age fetuses, Endocan,
ESM-1, VEGF, FGF-2