Sermaye akımları üzerinde faiz ve döviz kuru etkisi: Türkiye ve gelişmekte olan ülkelerin ampirik olarak karşılaştırılması
The effect of interest rate and exchange rate on capital inflows; An empirical comparison of Turkey and emerging countries.
Yazar: BAHADIR İLDOKUZ
Danışman: PROF. DR. BELKIS SEVAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Finans Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Döviz kuru = Exchange rate ; Döviz kuru politikaları = Exchange rate policies ; Faiz = Interest ; Faiz politikaları = Interest rate politics ; Gelişmekte olan ülkeler = Developing countries ; Sermaye akımları = Capital flows ; Sermaye hareketleri = Capital movements ; Türk ekonomisi = Turkish economy ; Türkiye = Turkey

Özet:
Gelişmekte olan ülkeler için ekonomik büyüme, öncelikli politika olmakla beraber bu ekonomilerin sahip olduğu yapısal problemler ise dengeli bir ekonomik büyümenin önündeki en büyük engel olmaktadır. Gerek cari işlemler açığı gerekse düşük tasarruf oranları gibi yapısal problemler sonucunda; Türkiye ve benzeri gelişmekte olan ülkelerin ekonomik büyümeleri sekteye uğramakta ve yurtdışı finansmana duyulan ihtiyaç sebebiyle bu ekonomiler, portföy yatırımlarının ülkeyi terk etmesi sonucunda finansal sıkıntıya düşmektedirler. Bu çalışmada yurtdışı sermayenin hangi sebeplerle Türkiye, Polonya, Macaristan ve Rusya ekonomilerine yatırım yaptığı; bu sebeplerin teorik altyapısı ve yatırım kararını verirken, faiz oranı ve döviz kuru değişkenlerinden hangisini öncelikli olarak dikkate aldığı incelenmektedir. Yapılan VAR analizi sonucunda portföy yatırımları üzerinde, birincil etkiye sahip olan CDS primlerinden sonra Rusya ve Macaristan örneklerinde faiz oranı etkili olmakta iken; Türkiye ve CDS primlerinin analize dahil edilmediği Polonya örneğinde ise döviz kuru; baskın faktör olmaktadır.



Anahtar Kelimeler: Portföy Yatırımları, Faiz Parite Kuramı, Ödemeler Dengesi, Gelişmekte Olan Ülkeler, Finansal İstikrar

Abstract:
Although GDP growth is the primary concern for many developing countries, structural problems of the economy must be dealt with to achieve a balanced economic growth. Countries like Turkey are dependent on portfolio flows to attain sustainable economic growth due to current account deficits and shrinking total savings ratio. Portfolio flows is a double-edged sword. On the one hand countries who have increasing current account deficits and low total savings ratio are in need of such flows to maintain the economic growth. On the other hand, in case of a sudden stop of such flows, domestic economy would most probably be in a liquidity crisis.  In this paper; driving forces, interest rate and foreign exchange rate, and the theoritical framework behind portfolio flows and which factors are prioritized in investment decisions are investigated. According to the VAR analysis, CDS premiums is the main factor behind portfolio inflows in Hungary, Turkey and Russia. In Russia and Hungary, besides CDS premiums, interest rates are the main determinant of the portfolio inflows, whilst it is the exchange rates in Turkey and Poland.




Keywords: Portfolio Inflows, Interest Rate Parity, Balance of Payments, Emerging Countries, Financial Stability