Açık kaynak istihbaratı teknikleri kullanılarak teknoloji istihbaratı model önerisi
Proposal for a technology intelligence model utilizing open source intelligence techniques
Yazar: SELÇUK BAYER
Danışman: DOÇ. DR. SABRİ ÖZ
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanayi Politikaları ve Teknoloji Yönetimi Ana Bilim Dalı  / Sanayi Politikaları ve Teknoloji Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Yönetim Bilişim Sistemleri = Management Information Systems ; İşletme = Business Administration
Dizin: Açık kaynak istihbaratı = Open source intelligence ; Ticari istihbarat = Commercial intelligence ; Yapay zeka = Artificial intelligence

Özet:
Yüksek kar marjlarına ulaşarak rekabet üstünlüğü yaratmak isteyen işletmelerin ellerindeki en büyük güç, geliştirmiş oldukları teknolojiler ile rekabette ön plana çıkabilmeleridir. Bu kapsamda etkin bir şekilde teknolojiyi geliştirmek ve elde edilen rekabet üstünlüğünün sürdürülebilmesini sağlamak için firmaların çevrelerinde olan biten gelişmeleri takip etmeleri gerekmektedir. 

Teknoloji geliştirme faaliyetlerini etkin kılmak, benzersiz teknolojiler geliştirebilmek ve elde edilen rekabet üstünlüğünü sürdürülebilir kılmak için faaliyet gösterilen alandaki gelişmeleri yakından takip etmek gerekmektedir. Bu bağlamda iyi kurgulanmış teknoloji istihbaratı sistemleri, teknoloji geliştirenlere yardımcı olabilmektedir.  Doğru ve güncel bilgileri toplamak istihbarat hedefine ulaşmak için en önemli etkenlerden biridir. Teknoloji istihbaratı alanında çalışmalar yaparken de çok farklı kaynaklardan bilgiler toplanabilmektedir. İnternet teknolojilerinin gelişimi sayesinde açık kaynak olarak nitelendirilebilecek birçok kaynak kullanılabilir hale gelmiştir. Bilimsel makaleler, yazılı ve görsel haberler, sosyal medya paylaşımları, kamuya açık raporlar, ürün katalogları gibi kaynaklar teknoloji istihbaratı için kullanılan açık kaynaklardan bazılarıdır.

Bu çalışma kapsamında gerçekleştirilen literatür çalışmalarında elde edilen veriler ile, açık kaynak istihbaratı kapsamında değerlendirilecek bir teknoloji istihbaratı modeli önerisi geliştirilmiştir. Önerilen modelde farklı kaynak üzerinden veriler toplanarak, S-eğrisi analizi, patent analizi, bibliyometrik analiz, AHP analizi gibi analiz teknikleri bir arada kullanılmıştır. Modelin veri toplama ve analiz kısmında üretken yapay zekâ uygulamasından faydalanılmıştır. Çalışma sonucunda, üretken yapay zeka uygulamalarının da teknoloji istihbaratı için kullanılabileceği fakat yeni gelişmekte olan bu alanda bazı sorunların hala olduğu ve dikkat edilmesi gerekliliği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Businesses aiming to achieve competitive advantage by reaching high profit margins recognize that their greatest strength lies in standing out in competition through the technologies they develop. Effectively developing technology and ensuring the sustainability of the competitive advantage obtained requires firms to closely monitor developments in their surroundings.
To effectively leverage technology development activities, create unique technologies, and sustain the competitive advantage gained, it is necessary to closely monitor developments in the field of operation. In this context, well-designed technology intelligence systems can assist technology developers. Gathering accurate and up-to-date information is one of the most crucial factors in achieving intelligence goals. While working in the field of technology intelligence, information can be collected from various sources. Thanks to the advancement of internet technologies, many sources that can be considered as open sources have become accessible. Some of the open sources used for technology intelligence include scientific articles, written and visual news, social media posts, publicly available reports, product catalogs, and more.
Based on the data obtained from literature studies conducted within the scope of this work, a proposal for a technology intelligence model to be evaluated within the scope of open source intelligence has been developed. In the proposed model, data is collected from different sources, and analysis techniques such as S-curve analysis, patent analysis, bibliometric analysis, and AHP analysis are used together. Productive artificial intelligence applications are utilized in the data collection and analysis part of the model. As a result of the study, it has been concluded that productive artificial intelligence applications can also be used for technology intelligence, but there are still some issues in this emerging field that need attention