Deneysel karaciğer kanserinde bazı antioksidan bileşiklerin etkisinin incelenmesi
Investigation of effects of several antioxidant compounds on experimental hepatic cancer
Yazar: İLKNUR BİNGÜL
Danışman: PROF. DR. SEMRA DOĞRU ABBASOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Dietilnitrozamin = Diethylnitrosamine ; Karaciğer neoplazmları = Liver neoplasms ; Karnozin = Carnosine ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Vaccinum myrtillus = Vaccinum myrtillus ; Yaban mersinleri = Blueberries

Özet:
Dietilnitrozamin (DEN) inisiyatör bir hepatokarsinojendir. Nekrojenik dozu preneoplastik lezyonlara neden olmakta ve bu olayda oksidatif stres etkili olmaktadır. Karaciğer kanseri erkeklerde daha sık görülmektedir. DEN'e bağlı karaciğer kanseri erkek sıçanlarda incelenmiş olup, dişilerde çok az çalışılmıştır. Erkek ve dişilerde DEN'in karsinojenik potansiyeli ve mekanizması yeterince bilinmemektedir. Çalışmamızda öncelikle erkek ve dişi sıçanlarda DEN'e bağlı karaciğer hasarını ve oksidatif stresin rolünü karşılaştırdık. Ayrıca, yaban mersini ve karnozinin karaciğer kanserindeki antioksidan etkinliğini araştırdık. Bu amaçla, Wistar erkek ve dişi sıçanlara 6 hafta yaban mersini püresi (% 5 ve % 10 w/w; yemde) veya karnozin (2 g/L; içme suyunda) verildi. Sürenin bitiminden iki gün önce DEN (200 mg/kg; i.p.) uygulandı. Serumda alanin aminotransferaz (ALT), aspartat aminotransferaz (AST), laktat dehidrojenaz (LDH) ve ?-glutamil transferaz (GGT) aktiviteleri, karaciğer dokusunda malondialdehit (MDA), dien konjugat (DK) ve glutatyon (GSH) düzeyleri ile glutatyon peroksidaz (GSH-Px), süperoksit dismutaz (SOD) ve glutatyon transferaz (GST) aktiviteleri ölçüldü. Ayrıca histopatolojik incelemeler yapıldı.Bulgularımıza göre, DEN uygulamasıyla; ALT, AST, LDH ve GGT aktivitelerinde artış ve karaciğerde nekrotik değişimler görüldü. Karaciğerde MDA, DK ve GSH düzeyleri arttı, antioksidan enzim aktiviteleri azaldı. Oluşan bu hasarın erkek sıçanlarda dişilere oranla daha şiddetli olduğu, doku hasarı ile prooksidan-antioksidan dengedeki değişimlerin paralel gitmediği gözlendi. Bununla birlikte, yaban mersini ve karnozin uygulamalarının oksidatif stresi azaltarak DEN'e bağlı hepatik karsinojenezin baskılanmasında yararlı olabileceği görüldü.

Abstract:
Diethylnitrosamine (DEN) is an initiator hepatocarcinogen. Necrogenic dose of DEN causes preneoplastic lesions and oxidative stress is suggested to be underlying mechanism. Hepatic cancer is more frequent in men. Experimental studies of DEN-induced hepatic cancer are concentrated on male rats than females. Carcinogenic mechanism and potential of DEN are still unknown. In our study, we investigated the hepatic injury and role of oxidative stress due to DEN both in male and female rats. In addition, we determined the antioxidant efficieny of blueberry and carnosine in hepatic cancer. Blueberry (5% and 10%; with chow) or carnosine (2 g/L; in drinking water) was given for six weeks to Wistar male and female rats. DEN (200 mg/kg; i.p.) was applied two days before the end of this period. Serum alanine aminotransferase (ALT), aspartate aminotransferase (AST), lactate dehydrogenase (LDH) ve ?-glutamyl transferase (GGT) activities, hepatic malondialdehyde (MDA), diene conjugate (DC) and glutathione (GSH) levels and glutathione peroxidase (GSH-Px), superoxide dismutase (SOD) and glutathione transferase (GST) activities were evaluated. In addition, histopathological analysis was done.According to our results, increases in ALT, AST, LDH and GGT activities and necrotic changes in liver tissues in male and female rats due to DEN were observed. MDA, DC and GSH levels increased, antioxidant enzyme activities decreased. Hepatocarcinogenic effects of DEN appears to be stronger in male rats as compared to females and hepatic damage is observed to be unparalleled with the changes in prooxidant-antioxidant balance. However, blueberry or carnosine treatments may be useful in the reduction of DEN-induced hepatocarcinogenesis by modulating oxidative stress.