İşgücünün dışındaki kalabalık: Ev işleriyle uğraşanlar üzerine üç makale
The mass out of labor force: Three essays on housewives
Yazar: LÜTFİ BİÇİMVEREN
Danışman: DOÇ. DR. MERT TOPCU
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Bu tez, 2014-2019 döneminde İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması-II verileriyle Türkiye'de işgücünün dışındakilere – özellikle de ev hanımlarına – odaklanan üç makaleden oluşmaktadır. İlk makale, işgücü dışındakilerin betimsel analizini sunmaktadır. İkinci ve üçüncü makaleler ise sırasıyla ev işleriyle uğraşma eğiliminin belirleyicilerini ve iktisat politikalarının bu belirleyiciler üzerindeki etkisini ampirik olarak incelemektedir.  

İlk makale, işgücü istatistikleri tarafından sunulan sınıflandırmayı dikkate alarak, işgücü dışında kalanların sunduğu gerekçeleri ve bu kişilerin demografik özelliklerini belirlemek amacıyla işgücü durumunu incelemektedir. Türkiye'de işgücü piyasası üzerine yapılan çalışmalar genellikle işsizlik, istihdam veya cinsiyet eşitsizliği gibi konulara odaklanmaktadır. Bu çalışma, özgün bir biçimde, işgücü dışındaki kalabalığın nedenlerini analitik bir şekilde inceleyerek literatüre katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Veriler, işgücü piyasasının dışında kalan en kalabalık grubun ev hanımlarından oluştuğunu ve bu grubun Avrupa'daki bazı ülkelerin toplam nüfusundan bile fazla olduğunu göstermektedir.

İkinci makale, Türkiye'de ev işleriyle uğraşma eğiliminin belirleyicilerini araştırmaktadır. Tahmin, potansiyel değişen varyans sorunu göz önünde bulundurularak Panel Veri Güçlendirilmiş Standart Hatalar yaklaşımıyla yapılmıştır. Sonuçlar, kadınların ev işleriyle uğraşma eğilimini açıklamada iktisadi dinamiklerin yanı sıra sosyal dinamiklerin de önemli olduğuna işaret etmektedir. 

Üçüncü makale, olası içsellik sorunlarını ele almak için İki Aşamalı En Küçük Kareler tekniğini kullanarak, para ve maliye politikalarının ikinci makaleden elde edilen belirleyicilerin etkisini nasıl değiştirdiğini araştırmaktadır. Tahmin sonuçları, para ve maliye politikalarının haneler için finansal bir rahatlatma işlevi gördüğünü ancak bu politikaların ev hanımlarının işgücüne katılma durumunu etkileyen sosyo-demografik faktörleri değiştirmede sınırlı kaldığını göstermektedir.

Abstract:
This dissertation consists of three essays on those outside the labor force, with a specific emphasis on housewives in Turkiye based on the Nomenclature of Territorial Units for Statistics-II classification over the period 2014-2019. The first essay provides a descriptive analysis of those outside the labor force. The second and third essays empirically investigate the determinants of housewives and the impact of economic policies on these determinants, respectively. 

The first essay examines the labor force status given the classification provided by labor force statistics to identify the reasons and demographic characteristics presented by those outside the labor force. Studies on the labor market in Turkiye commonly focus on issues such as unemployment, employment, or gender inequality. This descriptive analysis aims to contribute to the literature by analytically examining the reasons provided by the mass outside the labor force. The findings reveal that the largest segment outside the labor market by reason consists of housewives, and this group is even larger in number than the total population of some countries in Europe. 

The second essay investigates the determinants of the tendency to stay outside the labor force as a housewife in Turkiye. Considering potential heteroscedasticity, the estimation is made using the panel data robust standard errors approach. Alongside the economic factors, the results indicate that social factors are crucial as well in explaining women's tendency to stay outside the labor force as housewives.  

The third essay investigates how monetary and fiscal policies affect the impact of the determinants obtained from the second essay using the Two-Stage Least Squares technique to address potential endogeneity problems. The estimation results show that monetary and fiscal policies play a financial relief role for households. However, these policies remain limited in affecting the socio-demographic factors that influence the labor force participation status of housewives.