Öğretmenlerin bilgi ve iletişim teknolojilerine ilişkin kabul ve kullanım niyetlerinin çeşitli değişkenlere göre analizi
Analysis by various variables of acceptance and usage intentions related to information and communication technologies of teachers
Yazar: HATİCE BİLGE TAŞKIN
Danışman: PROF. DR. ŞEFİKA FEZA ORHAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma öğretmenlerin bilgi ve iletişim teknolojilerine ilişkin kabul ve kullanım niyetlerinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma 2016 - 2017 eğitim - öğretim yılı Elazığ ili merkez ilçesinde yer alan ilkokul, ortaokul ve lise düzeyinde görev yapan toplam 550 öğretmenden elde edilen veriler üzerinden yürütülmüştür. Çalışma, farklı branşlara sahip öğretmenlerin görev yaptığı 30 devlet okulunda gerçekleştirilmiştir. Bu araştırma tarama modeline göre yapılmıştır. Araştırma verileri, Koca ve Usluel (2007) tarafından geliştirilen "Teknoloji Kabul ve Kullanım Modelinin Birleştirilmiş Modeli" (TKKBM) ölçeği ve çalışmayı yürüten araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi anketi ile toplanmıştır. Çalışmada ölçeğe ait alt boyutlardan olan niyet, algılanan yarar, sosyal etki ve kaygı olmak üzere 4 faktör kullanılmıştır. Örneklem grubuna dahil olan öğretmenlere uygulanan ölçeğin Cronbach Alpha güvenilirlik katsayısı 0,93 olarak bulunmuştur. Araştırma kapsamında yapılan analizlerde, tanımlayıcı istatistiksel metotların (ortalama, standart sapma, frekans) yanı sıra normal dağılım göstermeyen ölçeğe ait alt boyut puanlarının üç grup ve üzerindeki parametrelerin karşılaştırmalarında Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. İki gruba ait değerlendirmelerde ise Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Verilerin analizleri için SPSS 15.0 programı kullanılmıştır. Araştırma verileri öğretmenlerin bilgi ve iletişim teknolojilerini (BİT) kabul ve kullanım niyetleri öğretmenlerin görev yaptıkları okul düzeyi, mesleki kıdem yılı, görev yaptıkları branş, mezun oldukları fakülte ve hizmet içi eğitim alma durumuna göre incelenmiştir. Araştırma sonucunda öğretmenlerin bilgi ve iletişim teknolojilerine yönelik kabul ve kullanım niyetlerinin öğretmenlerin mesleki kıdem yılına, görev yaptıkları branşa ve hizmet içi eğitim alma durumuna göre anlamlı bir farklılık gösterirken, görev yaptıkları okul düzeyi ve mezun oldukları fakülteye göre anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenmiştir. Bulgular diğer araştırma bulguları ile bütünleştirilerek tartışılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: BİT, Teknoloji, Eğitim, Öğretmen

Abstract:
The aim of this study is to determine the acceptance and usage intentions related to information and communication technologies of teachers.  The study was conducted with the data obtained from 550 teachers working at Primary School, Middle School and High School in Elazığ city center in 2016-2017 academic year. The research was conducted in 30 public schools in which the teachers worked on different branches. The research was done according to the screening model. The data of the study were collected using the "Unified Theory of Acceptance and Use of Technology" (UTAUT) scale developed by Koca ve Usluel (2007) and the personal information survey developed by the researchers.  In this study, 4 factors of scale were used: intention, perceived usefulness, social factors, anxiety. The coefficient reliability of the scale applied to sample group was calculated as 0,90 with Cronbach Alpha. In analysis Kruskal Wallis H test was used in the comparisons of three groups and over parameters of scale sub-dimension points no showing a normal dispersion along with defining statistical methods (Average, Standard deviation, frequency). On the other hand, the Mann Whitney U test was used in two-group assessments. The analyses of the data are made in SPSS 15.0 program. The data of the study were analyzed according to the variables of the acceptance and usage of Information and Communication Technologies (ICT) usage by teachers and their school levels, seniorities, branches, graduated faculty, in-service training or not. It is found that while the acceptance and usage intentions of teachers is significantly different according to their seniorities, branches, in-service training; no significant difference was found according to school levels, graduated faculty. The findings were discussed and integrated with other research findings.
Key Words: ICT, Technology, Education, Teacher