Honamlı keçilerinde radyografik yöntemle kalbin pozisyonu, şekli ve boyutlarına ilişkin morfometrik incelemeler
Morphometric investigations of the heart's position, shape and dimensions by  radiographic method in honamli goats
Yazar: MEHMET AKİF TOPÇUOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER GÜRKAN DİLEK
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Honamlı keçisi = Honamli goat ; Kalp = Heart ; Keçiler = Goats ; Radyografi = Radiography ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Bu tez çalışması; Honamlı keçilerinde yaş, cinsiyet göz önünde bulundurularak ırka özgü vertebral kalp skalasının belirlenmesi ve bu skalanın bazı dış morfomertrik özellikler ile korelasyonun incelenmesini esas almaktadır. Çalışmada, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Veteriner Fakültesi Eğitim, Araştırma ve Uygulama Çiftliği'nden temin edilen kulak küpe numaraları kayıtlı her iki cinsiyetten eşit sayıda 20 yavru ve 20 erişkin toplam 40 adet Honamlı keçisi kullanıldı. Çalışma, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi – Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu'nun 21 Kasım 2018 tarihli 58-467 sayılı izni ile gerçekleştirildi. Çalışmada kullanılan hayvan materyali uygulama öncesi genel sağlık taramasından geçirildi. Sağlık taraması sonrasında vücuda ilişkin dış morfometrik ölçüler alındı. Keçilerin latero-lateral radyografisi elde edildikten sonra vertebral kalp skalası belirlendi. Elde edilen çevresel morfometrik ölçümlerin güvenilirliğinin sağlanması için aynı kişinin elde ettiği ölçümler tekrarlanarak ortalamaları kaydedildi. VHS değerinin elde edilmesinde VHS ölçüm yazılımı kullanılarak hata payı asgariye indirildi. Elde edilen VHS verileri değerlendirildiğinde; Yavru erkek, yavru dişi, erişkin erkek ve erişkin dişilerde ortalama sırayla 8.44, 8.41, 8.19 ve 8.43 olduğu görüldü. İstatistiksel olarak VHS değerinin yaş ve cinsiyet gibi parametrelere bağlı olmadığı tespit edildi. Dış morfometrik ölçümlerin VHS değeri ile korelasyon değerlendirilmesinde; Erişkin dişilerde cidago yüksekliği ile, kulak uzunluğu bakımından da erişkin keçilerde pozitif istatistiksel olarak önemli bir korelasyon (P<0.05) tespit edildi. Sonuç olarak; Ülkemizin yerli keçi ırklarından biri olan Honamlı keçilerinde kalbe ait radyografik görüntüler elde edilerek, yaş ve cinsiyet farkı da gözetilerek vertebral kalp skalasına ilişkin normatif değerler ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
This thesis study; based on age, gender, determination of the race specific vertebral heart scale in Honamlı goats and examining the correlation of this scale with some external morphometric features. In the study, as totally 40 Honamli goats, 20 baby and 20 adult goats with equal numbers of both sexes and earring numbers obtained from Mehmet Akif Ersoy University Faculty of Veterinary Education, Research and Application Farm were used. The study was carried out with the permission of Mehmet Akif Ersoy University – Animal Experiments Local Ethics Committee dated November 21, 2018, numbered 58-467. The animal material used in the study was passed through general health screening before the study. After the health screening, external morphometric measurements related to the body were carried out. After obtaining latero-lateral radiography of the goats, the vertebral heart scale was determined. In order to ensure the reliability of the obtained environmental morphometric measurements, the measurements obtained by the same person were repeated and their average values were recorded. The margin of error was minimized by using the VHS measurement software to obtain the VHS value. When the VHS data obtained is evaluated; It was observed that the baby male, baby female, adult male and adult females were 8.44, 8.41, 8.19 and 8.43 respectively. It was found that VHS value was not statistically dependent on parameters such as age and gender. In the evaluation of correlation with the VHS value of external morphometric measurements; adult female goats correlated with cidago height and adult goats correlated with ear length positive (p<0.05). As a result; in the Honamli goats, which are one of the domestic goat breeds of our country, the radiographic images of the heart were obtained and normative values regarding the vertebral heart scale were tried to be determined by considering the age and gender difference.