Ceza Muhakemesi Hukukunda şüphe
Doubt in Criminal Procedure Law
Yazar: MUHAMMED MERTCAN EPÖZDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN FİLİZ SAYGILAR KIRIT
İstanbul Kültür Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Toplumların antidemokratik veya demokratik olarak ayrılmasında en önemli
yeri teşkil eden olgulardan biri olan ceza muhakemesinin, teorik oluşumunun ve
uygulamadaki işleyiş sürecinin en önemli kavramları arasında "şüphe" yer almaktadır.
Toplumsal sözleşmesi olan Anayasası ve tarafı olduğu hukuka uygun uluslararası
sözleşmeler gereği bir hukuk devleti olan Türkiye, ceza muhakemesi sürecinin
işleyişindeki her noktada "şüphe" kavramına yer vermekle mükelleftir. Çünkü ceza
muhakemesi sisteminin işleyişinde şüpheden tamamen ari kalan bir süreç söz konusu
değildir. Bu nedenle şüphe kavramını, ceza muhakemesi sisteminin çekirdeği olarak
nitelendirebiliriz. Nitekim ceza muhakemesi; somut olgulara dayalı suç şüphesi ile
başlayıp, şüphe kavramının kovuşturma aşamasında, maddi gerçeklik içerisinde
kaybolarak hakimin vicdani kanaati doğrultusunda hüküm verilmesi sürecini
kapsamaktadır. Çalışmamızda "şüphe" kavramı detaylıca ele alınacak olup; şüphe
kavramı, etkisi altında kaldığı tüm somut hukuki kavramlarla ve süreçlerle birlikte
değerlendirilecektir. Çalışmamızın ilk bölümünde, ceza muhakemesinin içeriğine,
genel hukuk ilkelerinin şüphe kavramı ile ilişkilendirilmesine, mukayeseli hukukta
şüpheye, ceza muhakemesinde şüphenin yeri ve önemine değinilecektir. İkinci
bölümde ise soruşturma ve kovuşturma aşamalarında şüphenin rolüne, şüphe
derecelerine, şüphe doğrultusunda alınacak kararlara ve delil kavramına yer verilecektir.

Abstract:
"Suspicion" is among the most important concepts of criminal procedure,
which is one of the most important facts in the separation of societies as antidemocratic
or democratic, its theoretical formation and its operational process in
practice. Turkey, which is a state of law in accordance with its constitution, which is a
social contract, and international conventions that comply with the law to which it is a
party, is obliged to include the concept of "suspicion" at every point in the functioning
of the criminal procedure process. Because there is no process that is completely free
from doubt in the functioning of the criminal procedure system. That's why, we can
characterize the concept of suspicion as the core of the criminal procedure system. As
a matter of fact, criminal procedure; It covers the process of giving judgment in line
with the conscientious conviction of the judge, starting with the suspicion of crime
based on concrete facts and disappearing in the material reality during the prosecution
phase of the concept of suspicion. In our study, the concept of "doubt" will be
discussed in detail; The concept of doubt will be evaluated together with all concrete
legal concepts and processes under its influence. In the first part of our study, the
content of criminal procedure, the association of general legal principles with the
concept of doubt, doubt in comparative law, the place and importance of doubt in
criminal procedure will be mentioned. In the second part, the role of suspicion in the
investigation and prosecution stages, the degree of suspicion, the decisions to be taken
in line with the suspicion and the concept of evidence will be discussed.