Mikozis fungoidesli hastalarda klinik ve prognostik evrelemede yeni bir potansiyel biyomarker olarak serum periostin düzeyinin araştırılması
Investigation of serum periostin level as a new potential biomarker in clinical and prognostic staging in patients with mycosis fungoides
Yazar: RAMAZAN ÇETİN
Danışman: PROF. DR. MÜGE GÜLER ÖZDEN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Dermatoloji = Dermatology

Özet:
Giriş ve Amaç: Mikozis fungoides (MF) hastalığı kutanöz T hücreli lenfomaların (KTHL) en sık görülen alt tipidir. MF hastalığı, immünfenotipik olarak, hastalığın ilerlemesi sırasında sitokin ekspresyonunda Th1'den Th2 profiline kaymanın olduğu bir hastalıktır. Periostin ise kanser gelişim sürecinde birçok basamakta görev alan ve Th2 yolağının baskın olduğu hastalıklarda artan bir ekstraselüler matriks glikoproteinidir. Erken, hızlı, kolay tanı ve evreleme hastanın kliniğinde, prognozunda ve tedavisinde çok önem arz etmektedir. Bu sebeple MF hastalığında tanı, evreleme ve prognozda birçok belirteç çalışılmaktadır. Çalışmamızda MF hastalarındaki klinik ve prognostik evrelemede, yeni potansiyel bir biyomarker olarak, serum periostin düzeyini çalışmayı amaçladık. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Ocak 2023- Ocak 2024 tarihleri arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıklar Kliniği'nde takip edilen MF tanısı olan 40 hasta ve 40 sağlıklı gönüllü birey dahil edilmiştir. Hasta ve kontrol grubunda demografik veriler, hastalıkla ilgili veriler ve serum örnekleri toplandı. Çalışmada yaş, cinsiyet, hastalığın başlangıç yaşı, hastalık süresi, hastalığın klinik evresi, prognostik evresi ve kan parametreleri değerlendirildi. Hastaların klinik evrelemesi Uluslararası Kutanöz Lenfomalar Derneği'nin (ISCL) ve Avrupa Kanser Araştırma ve Tedavi Örgütü'nün (EORTC) kutanöz lenfoma görev gücünün bir önerisi olarak yayınlanan revizyonu kullanılarak yapılmıştır. Prognostik evreleme Kutanöz Lenfoma Uluslararası Prognostik İndeksi (CLIPi) skorlaması kullanılarak evrelendirildi. Kan parametleri olarak hemogram, karaciğer ve böbrek fonksiyon testleri, LDH ve serum periostin düzeyi değerlendirilmiştir. Serum periostini human serum periostin ELISA kit kullanılarak değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Çalışmaya MF tanılı 25 erkek (%62,5), 15 kadın (%37,5)  ve sağlıklı gönüllü olarak 26 erkek (%65), 14 kadın (%35)  olmak üzere toplamda 80 kişi dahil edildi. Hasta grubunun yaş ortalaması 54,55 ± 16,03 yıl ve kontrol grubunun yaş ortalaması 52,03 ± 13,82 yıl olarak tespit edildi. Hasta ve kontrol grubunda yaş ve cinsiyet olarak anlamlı bir fark bulunmadı( p=0,816 ve p= 0,176).  MF hastalarının ortalama tanı yaşı 47,38 ± 16,88 yıl ve MF hastalığı tanısı konulduktan sonraki takip sürelerinin ortalaması 7,18 ± 7,91 yıl olarak tespit edilmiştir. Klinik evresine göre 7 kişi 1A, 13 kişi 1B, 12 kişi 2A, 7 kişi 2B, 1 kişi 4A evresi olarak tespit edilmiştir. Hasta grubundaki 32 hasta erken evre (%80) ve 8 hasta ileri evre (%20) olarak bulunmuştur. CLİPi prognostik evrelerine göre erken evre hasta grubunda 16 hasta (%40) düşük risk , 10 hasta (%25) orta risk, 6 hasta (%15) yüksek risk içermekteydi. İleri evre olan hasta grubunda 3 hasta (%7,5) düşük risk, 3 hasta (%7,5)  orta risk, 2 hasta (%5) yüksek risk içermekteydi. Hastaların serum periostin düzeyi kontrol grubundan anlamlı düzeyde yüksekti (p<0,001). Serum LDH düzeyi hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur(p=0,015). Yama ve plak evrede serum periostin düzeyi tümöral evreye göre daha yüksek bulunmuştur. Bununla korele olarak erken evre hastalarda, ileri evre hastalara göre anlamlı olarak serum periostin düzeyi yüksek bulundu (p= 0,028). Erken ve ileri evre hastalar arasında diğer kan parametlerinde anlamlı bir fark bulunamamıştır. CLIPi skorlama sistemine göre prognostik evrelendirilmiş hastalarda sırasıyla erken ve ileri evre hastalarda serum periostin düzeyinde anlamlı bir fark tespit edilemedi (p= 0,931 ve p= 0,325), ancak kan eozinofil ve serum LDH düzeyinde erken evre sınıflamasında düşük, orta ve yüksek risk grubunda kademeli artış gözlendi.
Tartışma ve Sonuç: Çalışmamızdaki MF hastalarında serum periostin düzeyinin sağlıklı kontrol grubuna göre yükseldiği gözlenmiştir. Ayrıca serum periostinin erken evre MF hastalarında daha yüksek seyretmesi ve ileri evreye geçişte düzeyinin düşüş göstermesi hastalık tanısında ve klinik evrelemesinde anlamlı bir biyomarker olabileceği değerlendirilmiştir. MF hastalarında serum periostin düzeyi ölçümü ile daha hızlı, ucuz ve daha az invaziv bir yöntemle tanı ve klinik evreleme yapabileceği ayrıca erken evreden ileri evreye geçişte terapötik bir hedef olabileceği ve hastaların yaşam kalitesine ve yaşam süresine ciddi katkılar sunulabileceği düşünülmüştür.

Abstract:
Introduction and Objective: Mycosis fungoides (MF) disease is the most common subtype of cutaneous T-cell lymphomas (CTCL). MF disease is a disease in which, immunophenotypically, there is a shift in cytokine expression from a Th1 to a Th2 profile during disease progression. Periostin is an extracellular matrix glycoprotein that plays a role in many steps in the cancer development process and increases in diseases where the Th2 pathway is dominant. Early, rapid, easy diagnosis and staging are very important in the patient's clinic, prognosis and treatment. For this reason, many markers are being studied in the diagnosis, staging and prognosis of MF disease. In our study, we aimed to study serum periostin level as a new potential biomarker in the clinical and prognostic staging of MF patients.
Materials and Methods: Our study included 40 MF patients diagnosed with MF and 40 healthy volunteers who were followed up at the Ondokuz Mayıs University Faculty of Medicine, Skin and Venereology Clinic between January 2023 and January 2024. Demographic data, disease-related data and serum samples were collected in the patient and control groups. In the study, age, gender, age at disease onset, disease duration, clinical stage of the disease, prognostic stage and blood parameters were evaluated. Clinical staging of patients was performed using the revision published as a recommendation of the cutaneous lymphoma task force of the International Society for Cutaneous Lymphomas (ISCL) and the European Organization for Research and Treatment of Cancer (EORTC). Prognostic staging was staged using the Cutaneous Lymphoma International Prognostic Index (CLIPi) scoring. Blood parameters such as hemogram, liver and kidney function tests, LDH and serum periostin level were evaluated. Serum periostin was evaluated using a human serum periostin ELISA kit.
Results: A total of 80 people were included in the study: 25 men (62.5%), 15 women (37.5%) diagnosed with MF, and 26 men (65%) and 14 women (35%) as healthy volunteers. The average age of the patient group was 54.55 ± 16.03 years and the average age of the control group was 52.03 ± 13.82 years. There was no significant difference in age and gender between the patient and control groups (p = 0.816 and p = 0.176). The average age at diagnosis of MF patients was 47.38 ± 16.88 years, and the average follow-up period after the diagnosis of MF disease was 7.18 ± 7.91 years. According to the clinical stage, 7 patients were determined as stage 1A, 13 patients as stage 1B, 12 patients as stage 2A, 7 patients as stage 2B, and 1 patient as stage 4A. Of the patient group, 32 patients were found to be in the early stage (80%) and 8 patients were in the advanced stage (20%). According to CLIPi prognostic stages, in the early stage patient group, 16 patients (40%) were low risk, 10 patients (25%) were medium risk, and 6 patients (15%) were high risk. In the advanced stage patient group, 3 patients (7.5%) were low risk, 3 patients (7.5%) were medium risk, and 2 patients (5%) were high risk. The serum periostin level of the patients was significantly higher than the control group (p<0.001). Serum LDH level was found to be significantly higher in the patient group than in the control group (p = 0.015). Serum periostin levels were found to be higher in the patch and plaque stages than in the tumoral stage. In correlation with this, serum periostin levels were found to be significantly higher in early stage patients than in advanced stage patients (p = 0.028). No significant difference was found in other blood parameters between early and advanced stage patients. In patients prognostically staged according to the CLIPi scoring system, no significant difference could be detected in serum periostin level in early and advanced stage patients, respectively (p=0.931 and p=0.325), but there was a gradual increase in blood eosinophil and serum LDH levels in the low, intermediate and high risk groups in the early stage classification.
Discussion and Conclusion: It was observed that the serum periostin level in MF patients in our study was increased compared to the healthy control group. In addition, it has been evaluated that serum periostin is higher in early-stage MF patients and its level decreases as the disease progresses to advanced stages, which may be a significant biomarker in the diagnosis and clinical staging of the disease. It is thought that measurement of serum periostin level in MF patients can make diagnosis and clinical staging with a faster, cheaper and less invasive method, and that it can be a therapeutic target in the transition from early stages to advanced stages and can make serious contributions to the quality of life and life expectancy of patients.