Kabak kemane öğretiminde ve icrasında rast, hüseyni ve segâh makamsal dizilerinde yer alan koma değerlerinin kullanım durumları
The usage of microtones of rast, huseyni and segah maqam scales in kabak kemane training and performance
Yazar: MEVLÜT CAN YAYLA
Danışman: PROF. DR. CENGİZ ŞENGÜL
Akdeniz Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Müzik = Music
Dizin: Kemane = Violin bow ; Koma değerleri = Microtones ; Makamlar = Modes ; Müzik eğitimi = Music education ; Müzik öğretimi = Music learning ; Çalgı eğitimi = Instrumental education

Özet:
Bu araştırmada, mesleki müzik eğitimi veren kurumlarda kabak kemane eğitimi vermekte olan öğretim elemanlarına rast, hüseyni ve segâh makamsal dizilerinin öğretiminde kullandıkları ses sistemi ve koma değerlerine yönelik görüşleri ile kabak kemane sanatçılarının makamsal ezgilerin seslendirilmesinde aşamasında kullandıkları ses sistemi ve koma değerlerine yönelik görüşleri doğrultusunda teorikte ve pratikteki kullanım durumlarının tespitine yönelik bir çalışma gerçekleştirilmiştir.
Çalışmada bilimsel araştırma yöntemlerinden biri olan nitel araştırma yöntemi
kullanılmıştır. Nitel araştırma modellerinden durum çalışması deseni ile hazırlanan bu araştırmada görüşme tekniği kullanılmış ve literatür taranarak konuya yönelik dokümanlar incelenmiştir. Araştırma içerisinde kabak kemane öğretiminde ve icrasında rast, hüseyni ve segâh makamsal dizilerinde yer alan koma değerlerinin kullanım durumlarına yönelik mesleki müzik eğitimi veren kurumlarda görev yapan beş akademisyen ve beş kabak kemane icrasında bulunan sanatçı ile görüşmeler yapılmıştır. Araştırma içerisinde seçilen üç makamsal dizinin içerisinde yer alan koma değerlerinin kullanım durumunun tespitine yönelik konu bağlamında uzman eğitimci öğretim elemanları ve icracı sanatçılar için yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşme formundan içerisinde yer alan sorulara ve katılımcıların vermiş olduğu yanıtlar üzerinden betimsel analiz yapılarak bulgular bölümünde sunulmuştur. Bu doğrultuda hem eğitimci hem de icracılardan elde edilen sonuçlar doğrultusunda kabak kemane öğretimi içerisinde ağırlıklı olarak THM
alanında kullanılan ses sistemi ve koma değerlerinin kullanılmasıyla birlikte koma değerlerinin öğretiminde ise bir terminoloji birliği yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. İcracı sanatçılar tarafında ise yine ağırlıklı olarak THM alanında kullanılan ses sistemi ve koma değerlerine göre hareket ediliyor olsa da özellikle koma değerleri hususunda kabak kemane çalgısının perdesiz olması avantajı ile toplu icrada farklı solo icrada farklı koma değerleri kullanımı gerçekleştirdikleri görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Kabak Kemane, Öğretim, İcra, Makamsal Dizi, Koma Değerleri

Abstract:
In this study, it is aimed to determine the theoretical and practical use of the sound system and microtones in Kabak Kemane education and performance in line with the opinions of the instructors, who teach Kabak Kemane in vocational music education institutions, about the sound system and microtones they use in teaching the rast, hüseyni and segâh maqam scales, and the opinions of Kabak Kemane performers about the sound system and microtones they use for performing maqam scales.
The qualitative research method, which is one of the scientific research methods, was used in the study. In this research, which is prepared with the case study pattern, one of the qualitative research models, the interview technique is used and the literature and the documents related to the subject are reviewed. In this study, interviews were made with five academicians who work in vocational music education institutions that give education regarding the usage of microtones stated in rast, huseyni and segah maqam scales for education and performance of Kabak Kemane and five Kabak Kemane performers. In the context of the subject, a semi-structured interview form was prepared for expert educators and performers to determine the use of microtones in the three abovementioned maqam scales selected in the research. A descriptive analysis is made on the answers given by the participants to the questions in the semi-structured interview form and it is presented in the findings section. According to the results obtained from both the educators and the performers, it is concluded that terminology should be created in the teaching of microtones, together with the use of the sound
system and microtones, which are mainly used in the field of Turkish Folk Music in
the Kabak Kemane education. As for the performers, although they mainly use the sound system and microtones used in the field of Turkish Folk Music, it is observed that they use different microtones in solo performances and group performances, with the advantage of playing a fretless instrument, especially in terms of microtones.
Keywords: Kabak Kemane, Training, Performance, Maqam Scales, Microtones