Afyon Kocatepe Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bölümü öğrencilerinin ilk yardım bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Determination of first aid knowledge levels of Afyon Kocatepe University physical education and sport teacher department students
Yazar: ÖZGE ŞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET YILDIZ ; PROF. DR. ÜMİT DÜNDAR
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Afyonkarahisar = Afyonkarahisar ; Beden eğitimi = Physical education and training ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Spor = Sports ; Üniversite öğrencileri = University students ; İlk yardım = First aid

Özet:
Beden eğitimi derslerinde egzersiz yaptırırken sıklıkla düşme, yaralanma ve sakatlık durumlarıyla karşı karşıya gelinmektedir. Bu gibi durumlarda beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin ilk yardım konusunda gerekli bilgi ve beceriye diğer meslektaşlarımıza oranla daha fazla sahip olması gereklidir. Ayrıca her öğrenciye spor yaptırmak kadar, spor sırasında herhangi bir sakatlık veya yaralanma durumlarında ilk yardımın nasıl yapıldığını ve bu gibi durumlarla nasıl başa çıkabileceklerini öğretmek de beden eğitimi derslerinin amaçları arasındadır. Bununla birlikte öğretmen yetiştirme programlarında ilk yardım dersinin sadece beden eğitimi öğretmenlerine verilmesi ister istemez okulda meydana gelebilecek herhangi bir ilk yardım durumunda ilk yardımcı olarak beden eğitimi öğretmenin müdahalesini gerektirmektedir. Sonuç olarak, beden eğitimi öğretmenlerinin iyi bir ilk yardım bilgisine sahip olması bir zorunluluk oluşturmaktadır. Beden eğitimi öğretmenleri ilk yardım dersi olarak 1. sınıfın güz döneminde 3 saatlik bir ders almaktadır. Fakat bir dönemde (14 hafta) alınan 3 saatlik ilk yardım dersinin Beden Eğitimi Öğretmenliği adaylarının ilk yardım bilgisini ne kadar arttırdığı bilinmemektedir. Bu araştırmanın amacı; Afyon Kocatepe Üniversitesinde Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bölümünde Okuyan Öğrencilerin İlk Yardım Bilgi Düzeylerinin belirlenmesidir. Bir çok gelişmiş ülkede okullarda meydana gelebilecek ilk yardım müdahalelerinde bulunması amacıyla okullarda sağlık personeli görevlendirilmektedir. Bu durum bile okullarda ilk yardım bilgi sahibi olan görevlilerin bulundurulmasının ne kadar önemli olduğunu göstermektedir.
Çalışmaya Afyon Kocatepe Üniversitesi, Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu, Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bölümünde okuyan 120 öğrenci (yaş: 20,64±1,74) gönüllü olarak katılmıştır. Katılımcıların %36,7'sini kadın öğrenciler
oluştururken %63,3'ünü ise erkek öğrencilerden oluşturmaktadır. Çalışmada katılımcılara iki bölümden oluşan anket çalışması yaptırılmıştır. Birinci bölüm 13 sorudan oluşan katılımcıların demografik özellikleri ve tanımlayıcı özelliklerini belirlemeye yardımcı olan sorulardan oluşurken ikinci bölüm 16 adet çoktan seçmeli sorudan oluşan ve katılımcıların ilk yardım bilgi düzeylerini belirlemeye yardımcı olan bilgi sorularından oluşmaktadır. Çalışmada verilerin normal dağılım göstermesinden (Kolmogorov Smirnov) gruplar arası karşılaştırmalar için bağımsız değişken t testi ve ANOVA testleri uygulanmıştır. Verilerin ortalama ve standart sapma değerlerinin yanında frekans ve yüzde değerleri tespit edilmiştir. Bunun yanında karşılaştırmalarda etki genişliği Cohen d standartlarına göre hesaplanmıştır. Çalışma sonunda, Afyon Kocatepe Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği bölümü öğrencilerine uygulanan anket sonuçlarına göre ailesinde sağlık personeli olanlar (11,07±9,63), daha önce ilk yardım kursu alanlar (10,86±2,41) ve ilk yardım sertifikası olanların (okulda 11,53±2,48) sorulara daha çok doğru yanıt verdikleri görülmüştür. Bununla beraber, tüm katılımcıların 16 bilgi sorusundan 10,16±1,93'una doğru cevap verdiği ve başarı oranının %63,5 olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç olarak Afyon Kocatepe Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği bölümü öğrencilerinin ilk yardım bilgilerinin orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgular ışığında yükseköğrenim kapsamında verilen ilk yardım derslerinin ders saatlerinin arttırılmasının yanında, beden eğitimi öğretmeni olarak atanan adayların adaylık süresince konusunda uzman kişiler tarafınca ilk yardım dersinin uygulamalı olarak verilmesi tarafımızca önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği, İlk Yardım, Bilgi Düzeyi

Abstract:
When exercising in physical education classes, falls, injuries and disabilities are often encountered. In such cases, physical education and sports teachers should have more knowledge and skills about first aid than other colleagues. It is also among the objectives of physical education classes to teach each student how to do first aid and how to cope with any disability or injury during sports. However, in the teacher training programs, the first aid course should only be given to the physical education teachers and inevitably, in the case of any first aid in the school, physical education requires the intervention of the teacher. As a result, it is imperative that physical education teachers have good first aid knowledge. Physical education teachers take 3 hours as a first aid course in the fall semester of 1st grade. However, it is not known to what extent the 3-hour first aid course taken in a period (14 weeks) increases the knowledge of first aid teachers of Physical Education Teaching. The purpose of the current study was to determine the knowledge of first aid of the physical education students.
120 students (age: 20.64±1.74) who attended Afyon Kocatepe University, School of Physical Education and Sports, Department of Physical Education and Sports Teaching participated voluntarily. While 36.7% of the participants are female students, 63.3% are male students. In this study, a questionnaire consisting of two parts was applied to the participants. The first section consists of 13 questions to help determine the demographic characteristics and descriptive characteristics of the participants, while the second section consists of 16 multiple choice questions and information questions that help determine the level of first aid knowledge of the participants. In the study, independent sample t test and ANOVA tests were applied
for comparisons between groups due to normal distribution of data (Kolmogorov Smirnov). Besides the mean and standard deviation values, frequency and percentage values of the data were determined. In addition, the effect size was calculated according to Cohen d standards. At the end of the study, according to the results of the questionnaire applied to the students of Physical Education and Sports Teaching Department of Afyon Kocatepe University, those who have health officials in their families (11.07±9.63), who have taken first aid course (10.86±2.41) and first aid certificate. (11.53±2.48 in school) were found to be more accurate answers to the questions. On the other hand, it was found that all participants answered 10.16±1.93 of the 16 information questions and the success rate was 63.5%.
As a result, first aid knowledge of Afyon Kocatepe University Physical Education and Sports Teaching Department students was found to be medium level. In the light of these findings, in addition to increasing the hours of first aid courses within the scope of higher education, it is recommended that the first aid courses be given by the experts who are appointed as physical education teachers by the experts during their candidacy.

Key Words: Physical Education and Sports Teaching, First Aid, Knowledge Level