Türkiye'de müzik politikası ve örgütlenmesi
Music policy and organization in Türkiye
Yazar: EROL UĞRAŞ ÖÇAL
Danışman: DOÇ. DR. OZAN ZENGİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
Birbirlerinden uzak gibi görünseler de devlet ve müzik birbiriyle yakın ilişki içindedir. Türkiye'de de devletin müzik alanında etkin bir rolü bulunmaktadır. Devlet bir yandan müzik kurumları kurarken bir yandan da belirli müzik türlerine yönelik öncü, destekleyici veya engelleyici politikalar geliştirmektedir. Devlet ve müzik arasında böylesine bir ilişki olmasına karşılık bu ilişkiye yönelik akademik çalışmalar oldukça sınırlı kalmıştır. Özellikle yönetim bilimi alanında yapılan çalışmaların çok daha az sayıda olduğu görülmektedir. Bu eksikliğe yönelen bu çalışmanın temelinde bu iki soru yatmaktadır. Bunlardan ilki devletin neden bir müzik politikası ve örgütlenmesi olduğu; ikincisi ise bu politika ve örgütlenmeyi nasıl hayata geçirdiğidir. Çalışma, bu sorulara cevabı mekân olarak Türkiye'de, zaman olarak Cumhuriyet'in ilanından 2023'e kadar geçen yüz yıllık süreçte aramaktadır. Nedene ve nasıla odaklanan böyle bir arayışta nitel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Araştırmada veri toplama tekniği olarak alanyazın taramasının yanı sıra arşiv, politika belgesi ve örgütsel belge taraması kullanılmıştır. Veri analizi tekniği olarak ise içerik analizi kullanılmıştır. Çalışmada, Türkiye'de müzik politikası ve örgütlenmesi, 1923-1960, 1960-1980 ve 1980-2023 olmak üzere üç ana dönemde ele alınmıştır. Bu üç ana dönem altında yer alan toplam altı alt dönemde, müzik politika ve örgütlenmesindeki süreklilikler ve kopuşlar bu alandaki üst örgütlenme, eğitim kurumları, temsil kurumları, hukuki altyapı, fiziki altyapı, insan unsuru, yayma-derleme-denetleme faaliyetleri üzerinden takip edilmiştir. Araştırmada ulaşılan sonuç; Türkiye'de devletin müzik politikası ve bu alanda örgütlenmesinin olmasının nedeni salt sanatsal yaratıcılığın desteklenmesi değil; 1923-1960 arasındaki dönemde yeni devletin kuruluşunda yeni topluma uygun müziği yaratmak ve ulusal bilinci güçlendirmek; 1960-1980 arasında planlı kalkınma için önemli olan insan kaynağını nitelikli hâle getirmek ve kalkınmanın kültürel boyutunu güçlendirmek; 1980 sonrasında ise yeni bir milliyetçilikle, yeni muhafazakarlıkla, küreselleşmeyle ve neoliberalizmle uyumlu bir kültür endüstrisini ve ekonomisini desteklemektir. Tespit edilen her bir dönem ve analiz birimi daha derin araştırmalar yapmayı gerektirmektedir. Çalışmanın, bu alanda yapılacak yeni araştırmalara yol açması umulmaktadır.

Abstract:
Although seemingly distant from each other, the state and music maintain a close relationship. In Turkey, the state plays a significant role in the field of music by establishing music institutions and formulating pioneering, supportive or inhibitory policies for specific music genres. Despite the intricate connection between the state and music, academic studies addressing this relationship remain notably limited, particularly within the field of public administration. This research is motivated by the scarcity of such studies and seeks to answer two fundamental questions: why the state has a music policy and organization, and how it implements these policies and structures. The research focuses on the context of Turkey, spanning the period from the proclamation of the Republic to 2023, utilizing a qualitative research method for its emphasis on the "why" and "how" aspects. Data collection techniques involve literature review, archival research, policy document analysis, and organizational document analysis. Content analysis is employed as the data analysis technique. The study divides the music policy and organization in Turkey into three main periods: 1923-1960, 1960-1980, and 19802023. Within these periods, six sub-periods are identified, examining continuities and ruptures in music policy and organization through, superior organization, educational institutions, performing arts institıtions, legal infrastructure, physical infrastructure, human resources and activities related to dissemination, compilation, and control. The research findings reveal that the existence of the state's music policy and organization in Turkey is not solely to support artistic creativity. Instead, during the period from 1923 to 1960, it aimed to create music suitable for the new society during the establishment of the new state and strengthen national consciousness. From 1960 to 1980, the focus shifted to developing a qualified human resource for planned development and enhancing the cultural dimension of development. After 1980, the state aimed to support a cultural industry and economy compatible with new nationalism, conservatism, globalization, and neoliberalism. Each identified period and analysis unit requires further in-depth investigation, and it is hoped that this study will pave the way for new research in this field.