Arkadaşlığın sosyolojisi: Değişen arkadaşlık ilişkileri üzerine bir araştırma (Mardin örneği)
Sociology of friendship: A research on changing friendship relations (The case of Mardin)
Yazar: MEHMET TAN
Danışman: PROF. DR. ÖMER AYTAÇ
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Akran ilişkileri = Peer relationships ; Arkadaşlık = Friendship ; Değişim = Change ; Kişiler arası ilişkiler = Interpersonal relations ; Mardin = Mardin ; Modernleşme = Modernization ; Sosyoloji = Sociology ; Sosyolojik analiz = Sociological analysis

Özet:
Çalışma, arkadaşlık ilişkilerini ve arkadaşlık ilişkilerinde yaşanan değişimleri ilişkisel nedenleriyle anlamayı ve açıklamayı amaçlamaktadır. Arkadaşlık, seçili bir kişiler arası ilişki türüdür. İnsanlar arkadaşlarını kendi iradeleri ile seçtikleri gibi tecrübe ettikleri ilişkileri/eylemleri de kendi iradeleri ile gerçekleştirir. Diğer yandan arkadaşlık ilişkilerinde yaşanan değişimler modernleşme, bireyselleşme, teknoloji gibi bazı nedenlere dayandırılabilir. 
Çalışma, nitel araştırma yönteminin fenomenolojik yaklaşımı benimsenerek gerçekleştirildi. Maksimum çeşitlilik örneklem tekniğine göre seçilen 40 kişi ile yarı yapılandırılmış görüşme formu ile derinlemesine görüşme yapıldı.
Görüşmecilerin sosyo-demografik ve sosyo-ekonomik özellikleri tasnif edilerek arkadaşlıkların kurulması, sürdürülmesi ve sona erdirilmesi ile ilgili deneyimleri ortaya konuldu. Bu deneyimler üzerinden arkadaşlığın ekonomik, siyasi, dini, toplumsal ve psikolojik boyutları ele alındı. Görüşmeler neticesinde arkadaşlık ilişkilerinde bir değişim ve dönüşüm yaşandığı sonucuna varıldı. Modernleşmenin, bireyselleşmenin ve teknolojik gelişmelerin arkadaşlık ilişkilerini etkilediği, arkadaşlığın geçmişe kıyasla değiştiği, değişimin samimiyet yerine yüzeysellik, fedakârlık yerine bencillik yönünde olduğu anlaşılmıştır.

Abstract:
The study aims to understand and explain friendship relationships and changes in friendship relations through relational reasons. Friendship is a selected type of interpersonal relationship. People choose their friends with their own will, and they carry out the relationships / actions that they experience with their own will, too. On the other hand, changes in friendship relations can be based on some reasons such as modernization, individualization and technology.
The study was carried out by adopting the phenomenological approach of the qualitative research method. In-depth interviews were conducted with the semi-structured interview form with 40 people selected according to maximum variation sampling technique.
The socio-demographic and socio-economic characteristics of the interviewers were classified and their experiences related to the establishment, maintenance and termination of friendships were put forward. Through these experiences, economic, political, religious, social and psychological dimensions of friendship were discussed. As a result of the interviews, it was concluded that there was a change and transformation in friendship relations. It was understood that modernization, individualization and technological developments affected friendship relations, friendship changed compared to the past, and change was toward selfishness and superficiality instead of sincerity and sacrifice.