Multipl skleroz' da NSE ve S100B atak biyobelirteci midir?
Are NSe and S100B attack biomarkers of multiple sclerosis?
Yazar: BÜŞRA ER DAYAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÜNAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; C reaktif protein = C reactive protein ; Eritrositler = Erythrocytes ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Nöron spesifik enolaz = Neuron specific enolase ; S100 proteinleri = S100 Proteins

Özet:
Amaç: Multipl skleroz(MS); otoimmün, demiyelinizan karakterde santral sinir sistemi hastalığıdır. MS hastalarının atak sırasında vücut fonksiyonlarını sürdürememesi genç erişkinlerde depresyona ve artmış suisid riskine neden olmakta iken atak sonrası sekel bıraktığında ise fonksiyonelliği yok edip iş gücünün azalmasına neden olmaktadır. Bizim tez çalışmamızın amacı MS hastalarının atak sırasında serum NSE, S100B düzeylerinin ölçülmesi ve bu değerlerin atak tanısında biyobelirteç olarak kullanılabilirliğini araştırmaktır. 
Gereç ve yöntem: Çalışmamıza, 18-65 yaş arasında 40 hasta dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri, vücut kitle indeksleri, MS başlangıç ve atak semptomları, MS başlangıç yaşları, kullandıkları ilaçlar kaydedilmiş, atak ve remisyon fazındaki EDSS skorları, serum NSE, S100B, CRP ve ESH değerleri gruplar arası karşılaştırılmıştır.
Bulgular: Olgularımızın 11'i (%27,5) erkek, 29'u (%72,5) kadındır. Olguların atak dönemindeki S100B değerleri, atak dışı dönemden istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksektir (p:0.002; p<0.05). Atak ve atak dışı dönemlerdeki NSE, CRP ve sedimantasyon değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır(p>0.05). PPMS grubunda; atak dönemindeki S100B, NSE, CRP ve sedimantasyon değerleri değerlerine göre atak dışı dönemde görülen değişim istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır(p<0.05). RRMS grubunda; atak dönemindeki S100B değerlerine göre atak dışı dönemde görülen düşüş istatistiksel olarak anlamlıdır(p:0.010; p>0.05).
Sonuç: Çalışmamızın sonuçlarına göre serum S100B düzeyinin ölçülmesi MS' te atak biyobelirteci olarak yararlı olabilir. S100B artışına diğer belirteçlerimizin eşlik etmemesi diğer patolojik olayların ve psödo-atak durumlarını dışlayarak MS atak kliniğini desteklediği düşünülebilir.

Anahtar kelimeler: MS, S100B, NSE, CRP, ESH

Abstract:
Aim: Multiple sclerosis(MS); is an autoimmune, demyelinating central nervous system disease. The inability of MS patients to maintain their bodily functions during an attack causes depression and an increased risk of suicide in young adults. The aim of our thesis study is to measure serum NSE, S100B levels in the diagnosis of relapse in MS patients and to investigate the usability of these values ​​as a biomarker during relapse.
Materials and methods: Forty patients aged 18-65 years, who did not have any neurological disease or any other disease that could impair the serum level of our markers, or use of drugs were included in our study. Demographic data of the patients, body mass indexes, MS onset and relapse symptoms, MS onset age, medications they used, EDSS scores in relapse and remission phases, serum NSE, S100B, CRP and ESR values ​​were compared.
Results: 11 (27,5%) of our cases were male and 29 (72,5%) were female. The S100B values ​​of the cases during the attack period were statistically significantly higher than the non-attack period(p:0.002; p<0.05). There was no statistically significant difference between NSE, CRP and ESR values ​​in the attack and non-attack periods (p>0.05). In the PPMS group, according to the values ​​of S100B, NSE, CRP and ESR values ​​during the attack period, the change observed in the non-attack period was not found statistically significant (p>0.05). In the RRMS group, the decrease in the non-attack period compared to the S100B values ​​in the attack period is statistically significant(p:0.010; p<0.05).
Conclusion: According to the results of our study, serum S100B level may be useful as an attack biomarker in MS. The absence of our other markers accompanying the increase in S100B can be thought to support the MS attack clinic by excluding other pathological events and pseudo-attack situations.

Keywords: MS, S100B, NSE, CRP, ESR