Klinik endometritisli ineklerde farklı tedavi seçeneklerinin reprodüktif parametrelere etkisi
Effect of different treatment protocols on reproductive parametres in cows with clinical endometritis
Yazar: MUSTAFA KARA
Danışman: PROF. DR. MEHMET GÜLER
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Endometrit = Endometritis ; Gebelik-hayvanda = Pregnancy-animal ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Prostaglandinler = Prostaglandins ; Seftiofur = Ceftiofur ; Sığırlar = Cattles ; Tedavi = Treatment ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine ; Üreme = Reproduction ; İnekler = Cows

Özet:
Yapılan tez çalışmasında; antiseptik, antibiyotik ve hormon kombinasyonlarının, klinik endometritis belirlenen ineklerde endometritis tedavisindeki başarısının karşılaştırılması ve bu tedavi seçeneklerinin reprodüktif parametreler (ilk tohumlamada gebe kalma oranı, gebelik başına düşen tohumlama sayısı, doğum-gebe kalma aralığı vb) üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Çalışmada yaşları 2-7 arasında değişen, 45 adet Holstein-Friesian ırkı inek kullanılmıştır. Postpartum 30. günde metricheck aygıtı ile yapılan muayenede klinik endometritis varlığı tespit edilmiştir. Klinik endometritis tespit edilen ineklere ayrıca rektal muayene yöntemi ile uterus involüsyonu ve ovaryumlardaki korpus luteum varlığı incelenmiştir. Çalışmaya alınan inekler rastgele 3 eşit gruba ayrılmıştır. Birinci gruba (n=15) 0. gün PGF2α ve intrauterin lugol solüsyonu uygulanmıştır. İlk enjeksiyonu takiben 11 gün sonra ikinci kez kas içi olarak PGF2α uygulaması yapılmıştır. İkinci grupta (n=15) 0. gün PGF2α, intrauterin lugol solüsyonu ve seftiofur hidroklorür i.m. 5 gün süreyle uygulanmıştır. İlk enjeksiyondan 11 gün sonra ikinci kez PGF2α kas içi olarak kullanılmıştır. Üçüncü gruptaki ineklere (n=15), 0. gün PGF2α ve 11 gün sonra ikinci doz PGF2α uygulaması yapılmıştır. İkinci PGF2α enjeksiyonundan sonra tüm gruplarda östruslar takip edilmiştir. Çara akıntısı temiz olan ve folikül belirlenen ineklere suni tohumlama yapılmıştır. İlk tohumlamada gebelik oranı birinci grupta %33.3, ikinci grupta %50, üçüncü grupta %26.66 olarak tespit edilmiştir. Gebelik başına düşen tohumlama sayıları; birinci grupta 1.85, ikinci grupta 1.75 ve üçüncü grupta ise 1.92 olarak bulunmuştur. Doğum-gebe kalma aralığı ortalama birinci grubun 98.64, ikinci grubun 94.5 ve üçüncü grubun ise 104.31 gün olarak bulunmuştur. İkinci PG enjeksiyonundan sonra östrus görülme süreleri ise; birinci grupta 12.33, ikinci grupta 7.46 ve üçüncü grupta ise 13.06 gün olarak belirlenmiştir. Bulgular arasında istatistiksel farklılık görülmemiştir (p>0.05)
Sonuç olarak antibiyotik, antiseptik ve hormon kombinasyonlarının, klinik endometritisli ineklerde reprodüktif parametrelerin düzelmesinde etkili olduğu görülmüştür ancak istatiksel olarak gruplar arasında önemli farklılıklar tespit edilememiştir.

Abstract:
In the thesis study; Antiseptic and antibiotic + antiseptic combinations in clinical endometritis treatment and the effect of these treatment options on reproductive parameters (pregnancy rate in first insemanation, number of insemination per pregnancy, birth-pregnancy interval, etc.) is aimed.
Forty-five Holstein-Friesian cows, aged between 2-7 years, were used in the study. Clinical endometritis was detected on the 30th postpartum visit with MetricCheck. Clinical endometritis was detected in the cows and the presence of uterine involution and ovarian follicles by rectal examination. Cows taken to work were randomly divided into 3 equal groups. In the first group (n = 15), PGF2α and intrauterine lugol solution were administered on day 0. PGF2a administration was performed intramuscularly for the second time 11 days after the first injection. In the second group (n = 15), PGF2α, intrauterine lugol solution and ceftiofur hydrochloride were applied for 5 days. PGF2α was used intramuscularly for the second time 11 days after the first injection. 
The third group of cows (n = 15) received PGF2α on day 0 and a second dose of PGF2α on day 11. After the second injection of PGF2α, oestrus was followed in all groups. Artificial insemination has been carried out on the cows which have a clean stream and a follicle. In the first seed, the pregnancy rate was 33.3% in the first group, 50% in the second group and 26.66% in the third group. Number of inseminations per pregnancy; 1.85 in the first group, 1.75 in the second group and 1.92 in the third group. The average birth-pregnancy interval was found to be 98.64 for the first group, 94.5 for the second group and 104.31 days for the third group. The duration of oestrus after second PG injection is; 12.33 in the first group, 7.46 in the second group and 13.06 days in the third group. There was no statistical difference between the findings (p> 0.05).

	As a result, antibiotic, antiseptic and hormone combinations were found to be effective in improving reproductive parameters in clinical endometritis cows, but statistically no significant differences were found between the groups.