İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi TY04041 numarada kayıtlı şiir mecmuası inceleme-metin ve MESTAP'a göre tasnifi
Journal of poems registered in Istanbul University Rare Works Library number TY04041 analysis–classification according to the text and MESTAP
Yazar: PINAR ALACA
Danışman: PROF. DR. BEYHAN KESİK
Giresun Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Çalışmanın konusunu oluşturan şiir mecmuası, İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi TY04041 numarada kayıtlıdır. Bu çalışmada, söz konusu mecmua ayrıntılı bir şekilde tanıtılarak mecmua metninin oluşturulması, içinde yer alan şiirlerin; divanlar, nazire mecmuaları, tezkireler gibi muhtelif çalışmalarla karşılaştırılması, varsa daha önce yayımlanmamış şiirlerin saptanması hedeflenmiştir. Başlangıçta mecmuanın metninin kurulmasında izlenecek yöntem belirlenmiş daha sonra mecmuanın çeviri yazılı metnine yer verilmiştir. Sonrasında elde edilen bilgiler ayrıntılarıyla incelenmiştir. Yapılan incelemede; eserin mürettibinin ve istinsah tarihinin belli olmadığı, yazı türünün talik olduğu, söz başlarının kırmızı, diğer kısımların siyah mürekkeple yazıldığı, mahlasların bazılarının mavi mürekkeple işaretli olduğu belirlenmiştir. Sonrasında yalnızca bir varağın mensur divan dibacesi içerdiği, geri kalan kısımlarının Türkçe şiirlerden oluştuğu; XV, XVI ve XVII. yüzyıllarda yaşamış 118 farklı şaire ait 967 manzume içerdiği tespit edilmiştir. Manzumelerin tamamı aruz vezniyle yazılmıştır. 569 gazel, çeşitli şekillerde yazılmış 284 musammat, 90 kaside, 24 rubai, 1 kıta ve divan dibacesinin içinde yer alan 1 mesnevi ile toplam 17 farklı nazım şeklinin bulunduğu mecmuada, en çok tercih edilen nazım şeklinin gazel olduğu görülmüştür. Mecmuada muhtelif kaynaklarda yer almayan 138 şiir tespit edilmiştir.
	Çalışmanın son bölümünde elde edilen asli bulgular, MESTAP (Mecmuaların Sistematik Tasnifi Projesi) tablosuna işlenmiş ve mecmuanın sistemli tasnifi tamamlanmıştır.

Abstract:
The poetry magazine that constitutes the subject of the study is registered at Istanbul University Rare Works Library, number TY04041. In this study, the magazine in question is introduced in detail. It is aimed to create the texts of the magazine and to compare the poems in the magazine with various works such as divan poems, nazire magazines, and tazkiras, and also to identify previously unpublished poems, if any. Initially, the method to be followed in establishing the text of the magazine was determined, and then the translated text of the magazine was included. Afterwards, the information obtained was examined in detail. In the first examination; It was determined that the author of the work and the date of copying were unknown, the type of writing was in talik, the beginnings of the words were written in red ink, the other parts were written in black ink, and some of the pseudonyms were marked in blue ink. Afterwards, it was stated that only one leaf contains a prose divan preface, and the remaining parts consist of Turkish poems; contains 967 poems belonging to 118 different poets who lived in the XV, XVI and XVII centuries. All the poems are written in aruz meter. In the magazine, which contains 569 ghazals, 284 musammats written in various forms, 90 odes, 24 rubais, 1 stanza and 1 masnavi in the divan preface, and a total of 17 different verse forms, it has been observed that the most preferred verse form is the ghazal. 138 poems that are not included in various sources were identified in the magazine. 
	The main findings obtained in the last part of the study were recorded in the MESTAP (Systematic Classification of Magazines Project) table and the systematic classification of the magazine was completed.