Türkiye'deki iş kazalarının bazı meslek gruplarına göre kaza sıklık hızı ve ağırlık oranları ile karşılaştırılması
Statistical comparison ofoccupational accidents by profession groups in Turkey
Yazar: ONUR MEMİŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİL YAPICI
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İstatistik = Statistics

Özet:
İş Sağlığı ve Güvenliği konusunda ilerlemeleri kaydedebilmek, iş kazası sayısını en aza indirgeyebilmeye bağlıdır. Bu kapsamda ülkemizde yaşanan gelişmeleri özellikle sektörel bazda değerlendirebilmek amacıyla, 2008-2016 yıllarına ait veriler yan yana getirilerek farklı kriterlerde değerlendirilmiştir. İş kazalarının yıllar genelinde en çok Üretim, İnşaat ve Taşımacılık-Dağıtım faaliyet kollarında görüldüğü saptanmıştır.
Bu çalışma ile geçmiş yıllara ait iş kazaları istatistikleri, iş göremezlik süreleri ve ölümlü vaka sayıları Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'ndan ve Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı'ndan (TEPAV) elde edilmiştir. Meslek grupları sektörel olarak 12 adet gruba ayrılmıştır. Sektörlerin iş kazası ağırlık oranları ve iş kazası sıklık hızları belirlenmiş ve kıyaslanmıştır. SPSS istatistik programı kullanılarak Hiyerarşik Kümeleme Analizleri ve Çok Boyutlu Ölçekleme Analizleri gerçekleştirilmiştir. Meslek gruplarının her yıl için iş kazası Sıklık Hızı ve Ağırlık Oranlarına göre kümelenmesi sağlanmış ve sektörler 2 boyutlu uzayda sıklık hızı ve ağırlık oranlarına göre konumlandırılmıştır.
Sonuç olarak çalışma; Türkiye'nin 2008-2016 arasındaki 9 yıllık iş kazası verileri alınarak analiz edilmiş ve temel göstergeler gözler önüne serilmiştir. Çalışmada elde edilen veriler ile saptanan bulgular; iş sağlığı ve güvenliği (İSG) konusunda yeni veri kaynaklarının oluşturulmasını sağlamıştır.

Abstract:
It is necessary to minimize the number of accidents if one wants to make improvements in the field of Occupational Health. For this reason, in order to evaluate the developments in our country, especially on sectoral basis, the data for the years of 2008-2016 were brought together and evaluated in different criteria. It has been determined that occupational accidents occurred mostly in Production, Construction and Transportation-Distribution branches throughout the years.
	In this study, the number of the occupational accident statistics such as resulting in fatal and non-fatal but being incapable for work have been obtained from the Ministry of Labor and Social Services as well as the Economic Policy Research Foundation of Turkey (TEPAV). Profession groups were divided into 12 groups. Occupational accident weight ratios and occupational accident frequency rates of the sectors were determined and compared. Hierarchical Clustering Analyzes and Multidimensional Scaling Analysis were performed by using the SPSS statistical program. The occupational groups were clustered according to the frequency and weight ratios of occupational accidents for each year and the sectors were positioned according to their frequency and weight ratios in 2-dimensional space.
	As a result of the study; the data on accidents from 2008 to 2016 were analyzed and basic indicators were revealed. The new findings were obtained from the data; thus new data sources on occupational health and safety (OHS) were created.