1876-1877 Osmanlı-Rus Harbinde Kürt aşiretlerinin rolü
The role of Kurdish tribes in the Ottoman-Russian War of 1876-1877
Yazar: EKREM ALTUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEM BİRİZ KARAÇAY
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
19. yüzyıldan itibaren Osmanlı'nın başlatmış olduğu merkezileşme politikasının etkisi kendini en net Kürtler üzerinde gösterdi. Osmanlı bu politikasının gereği olarak uzun yıllar bölgede hüküm süren Kürt mirliklerini tasfiye etmişti. Bu tasfiye ile imparatorluğun doğusunda oluşan idari boşluk yeni bir merkez-taşra ilişkisini zorunlu kıldı. Osmanlı kendisi için tehdit olarak gördüğü güçlü Kürt mirliklerini ortadan kaldırırken bölgenin yeni aktörleri olan aşiretler ve şeyhler yola devam etmek zorunda kaldı. Osmanlı için sorunlu bir sınır bölgesi olan Osmanlı-Rus-İran üçgeninde bu yeni yerel aktörlerin özelde Osmanlı ile genelde ise Rusya ve İran ile ilişkileri Osmanlı'nın doğu sınırları politikasını yeninden şekillendirmek zorunda bıraktı.
Bu çalışmada İmparatorluğun merkezileşme politikası sonrası Kürt sosyolojisinde ortaya çıkan bu yeni aktörler ile girdiği ilk büyük savaş olan 93 Harbi ile bu merkezileşme sonrası aktörlerin İmparatorluk için olumlu ve olumsuz sonuçlarını görmeye çalışılmıştır. Zira bu savaşın sonucu Osmanlı'nın yeni sınırlarını belirlemekle kalmayacak bölgedeki yeni aktörler olan Kürt Şeyh ve aşiretler ile nasıl bir siyaset izleyeceğini de belirleyecekti. İsmini "93 Harbinde Kürt Aşiret ve Şeyhlerinin Rolü" olarak belirlenen bu çalışmada, savaş Kürt aşiretlerinin sava katılım ve katkıları üzerinden, bu yeni Kürt sosyolojisinin merkezileşen devlet otoritesi ile uyumunu tartışılacak.

Abstract:
The impact of the centralization policy initiated of the Ottoman Empire from the 19th century onwards was most clearly visible on the Kurds. As part of this policy, the Ottomans liquidated the Kurdish mirliks that had ruled the region for many years. The administrative gap created in the east of the empire by this liquidation obliged a new center-periphery relationship. While the Ottoman Empire perceived the powerful Kurdish mirliks as a threat and eliminated them, the new actors of the region, the tribes and sheikhs had to move on. In the Ottoman-Russian-Iranian triangle, which was a problematic border region for the Ottoman Empire, the relations of these new local actors with the Ottoman Empire in particular and with Russia and Iran in general forced the Ottoman Empire to reshape its eastern borders policy. the '93 war
In this study, it was tried to see the positive and negative results of these new actors that emerged in Kurdish sociology after the centralization policy of the Empire and the first major war it entered, the War of 93, and the actors after this centralization for the Empire. Because the outcome of this war would not only determine the new borders of the Ottoman Empire, but also the policy it would pursue with the new actors in the region, the Kurdish Sheikhs and tribes. In this study, which is named "The Role of Kurdish Tribes and Sheikhs in the War of 93", the harmony of this new Kurdish sociology with the centralized state authority will be discussed through the participation and contributions of Kurdish tribes in the war.