Holstein ırkı ineklerde tohumlama sonrası 12. günde GnRH ve hCG uygulamasının gebe kalma oranı ve izleyen seksüel siklus üzerine etkisi
The effect of GnRH and hCG administration on conception rate on day 12 after artificial insemination and later sexual cycle in Holstein cows
Yazar: MUSTAFA HİLMİ YARANOĞLU
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ERDEM
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı / Doğum ve jinekoloji Bilim Dalı (Veteriner Hekimlik)
Derece: Doktora, 2022
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Fertilite = Fertility ; Gebelik = Pregnancy ; GnRH = GnRH ; Holştayn sığırı = Holstein cattle ; Koryonik gonadotropinler = Chorionic gonadotropins ; Menstrüal siklus = Menstrual cycle ; Sığırlar = Cattles ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine ; İnekler = Cows

Özet:
Sunulan çalışmanın amacı; ineklerde tohumlama sonrası 12. günde GnRH ve hCG hormon uygulamalarının gebe kalma oranı üzerine etkisini belirlemektir. Çalışmanın materyalini aynı bakım ve besleme şartlarında barındırılan, en az bir kez doğum yapmış, 2,5-6 yaşlı, sağımda geçen gün süresi 90-220 gün olan 150 baş Holstein ırkı inek oluşturdu. Çalışmaya dahil edilen ineklere, çiftliğin rutin reprodüktif yönetimi kapsamında GnRH enjeksiyonu ile birlikte vagina içerisine CIDR yerleştirildi (0. gün). CIDR 7. günde vaginadan çıkarılarak 24 saat arayla iki kez PGF2α kas içi enjeksiyonu yapıldı. İkinci PGF2α enjeksiyonundan 36 saat sonra GnRH enjeksiyonu ile birlikte hayvanların sabit zamanlı tohumlamaları yapıldı. Tohumlanan hayvanlar rastgele üç eşit gruba ayrıldı. Birinci gruptaki hayvanlara (GnRH, n=50) tohumlama sonrası 12. günde GnRH, ikinci gruptaki hayvanlara (hCG, n=50) tohumlama sonrası 12. günde hCG kas içi yolla uygulandı. Üçüncü gruptaki hayvanlara (Kontrol, n=50) ise herhangi bir uygulama yapılmadı. Çalışmadaki tüm grupların yarısından (n=25/grup) progesteron analizi amacıyla tohumlama sonrası 12, 16 ve 20. günlerde olmak üzere 3 kez kan örneği alındı. Gebelik muayeneleri tohumlama sonrası 30. günde real-time ultrason ile yapıldı. Gebe kalma oranları GnRH, hCG ve Kontrol gruplarında sırasıyla %46; %48 ve %42 olarak belirlendi, gruplar arasında fark bulunamadı (P>0,05). Gebe olduğu belirlenen hayvanlara 60. günde ikinci kez ultrason muayenesi yapıldı. Bu muayenede kontrol grubunda 1 adet embriyonik ölüm tespit edildi (%4,7). Progestron analiz günlerinde gruplar arasında P4 düzeyleri bakımından istatistiki fark belirlenmedi (P>0,05). GnRH ve hCG gruplarında ugulama sonrası 16. günde tespit edilen progestron seviyesi, 12. güne göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (P<0,05; P<0,01). 
Sonuç olarak tohumlama sonrası 12. günde GnRH ve hCG uygulamasının progesteron düzeyleri üzerine olumlu etkisi olmakla birlikte, gebe kalma oranı üzerine olumlu/olumsuz etkisi belirlenmemiştir.

Abstract:
The aim of the presented study was to determine the effects of GnRH and hCG hormone administrations on the conception rate in cows on the 12th day after insemination. The material of the study consisted of 150 Holstein cows, which were housed under the same husbandry and feeding conditions, gave birth at least once, aged 2,5-6 and at 90-220th days of lactation. In the cows included in the study, CIDR was inserted into the vagina with GnRH injection as part of the routine reproductive management of the farm (Day 0). CIDR was removed from the vagina on the 7th day, and PGF2α was injected twice by intermuscular way 24 hours apart. Timed artificial insemination of animals was performed with GnRH injection, 36 hours after the second PGF2α injection. Inseminated animals were randomly divided into 3 equal groups. The first group of animals (GnRH, n=50) were administered GnRH on the 12th day after insemination, the second group of animals (hCG, n=50) were administered hCG on the 12th day after insemination and no treatment was applied to the third group of animals (Control, n=50). Blood samples were taken from half of all groups (n=25/group) in the study for progesterone analysis at the 12th, 16th and 20th days after insemination for three times. Pregnancy examinations were performed with real-time ultrasound on the 30th day after insemination. The pregnancy rates were 48,9%, 51,1% and 48,8%  in the GnRH, hCG and Control groups, respectively (P>0.05) and there was no statistical difference between groups. The animals determined to be pregnant was performed a second ultrasound examination on the 60th day. In this examination, 1 embryonic death was detected in the control group (4,7%). There was no statistical difference between groups in terms of progesterone levels on the days of analysis (P>0,05).  In the GnRH and hCG groups, progesterone levels detected on the 16th day after the administration was found to be significantly higher than the 12th day progesterone levels (P<0.05; P<0.01). 
In conclusion, although GnRH and hCG administration on the 12th day after insemination had a positive effect on progesterone levels; positive/negative effects on conception rate were not determined.