Akıllı ulaşım sistemleri için cihaz yönetim çerçevesi
Device management framework for intelligent transportation systems
Yazar: CAN ÖZ
Danışman: PROF. DR. NAKİFE YASEMİN TOPALOĞLU
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control
Dizin: Akıllı ulaşım sistemleri = Intelligent transportation systems ; Nesnelerin interneti = Internet of things

Özet:
Nesnelerin internetine ait uygulama alanlarından biri olan Akıllı Ulaşım Sistemleri (AUS), trafik güvenliğinin arttırılması, seyahat sürelerinin düzenlenmesi ve enerjinin verimli kullanılarak çevreye verilen zararın azaltılmasını amaçlar. Akıllı ulaşım sistemleri içinde farklı sağlayıcıların bulunması, uygulamaların birlikte çalışabilmesini ve yönetilmesini güçleştirir. Birlikte çalışabilme karmaşıklığını giderebilmek için cihaz yönetimine ait alanların, nesnelerin interneti yaklaşımlarıyla desteklenerek Toplu Taşıma için Bilgi Teknolojileri (ITxPT) birliği tarafından donanım, iletişim protokolü ve hizmet düzeyleri olarak standartlaştırılması hedeflenmiş olmasına rağmen pratik geliştirme süreçleri dışında yeteri kadar çalışma yapılmamıştır.
Bu tez kapsamında, toplu taşıma için bilgi teknolojilerini temel alarak ulaşım cihazlarının yönetilmesi için gereken verileri olay, durum ve kural ilişkisiyle birleştirerek verilerin daha anlamlı mesaj paketlerine dönüştürülmesini amaçlayan bir cihaz yönetim çerçevesi geliştirilmiştir. Bu doğrultuda farklı servis sağlayıcılara ait uygulamaların çalıştığı cihaz ağı içerisinde uygulamaların verilerini paylaşarak çalışabilmesi için bir ontoloji hazırlanmış ve uygulama verilerinin cihaz üzerinde kaydedilerek ulaşım sistemine ait durum değişimlerinde olayların oluşturulması sağlanmıştır. Geliştirilen cihaz yöneticisiyle farklı servislerin beraber çalışabildiği, uygulama geliştiriciler için yerel ağ ve sunucuyla haberleşme alt yapısının yalıtıldığı bir çerçeve sağlanmıştır.
Anahtar sözcükler: Nesnelerin İnterneti, Cihaz Yönetimi, Akıllı Ulaşım Sistemleri, Mesaj Odaklı Ara Birim Yazılımları, Birlikte Çalışabilirlik

Abstract:
Intelligent Transportation Systems (ITS) are a subset of Internet of Things (IoT) applications that aim to enhance traffic safety, regulate travel times, and reduce environmental impact by promoting efficient energy use. The presence of multiple providers within ITS complicates the interoperability and management of applications. Although the Information Technology for Public Transport (ITxPT) association has aimed to standardize hardware, communication protocols, and service levels in the field of device management using IoT approaches to overcome interoperability challenges, practical development processes have not received sufficient attention outside of standardization efforts.
In this thesis, a device management framework is developed which aims to transform data into more meaningful message packets by combining the data required for managing transportation devices with event, state, and rule relationships based on information technologies for public transport. To this end, an ontology was developed to enable applications from different service providers to share data and operate within a device network. The framework also provides a layer that isolates communication with the local network and server for application developers, allowing different services to coexist.
Keywords: Internet of Things, Device Management, Intelligent Transportation Systems, Message Oriented Middlewares, Interoperability