Akut biliyer pankreatit prognozu belirlenmesinde Ranson, Imrıe ve BISAP skorlama sistemlerinin atlanta klasifikasyonuna göre karşılaştırılması
Comparison of ranson, imrie and bisap scoring systems in determining acute biliary pancreatitis prognosis according to atlanta classification
Yazar: ENES MALİK ÜÇKAN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KEŞKEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Pankreas hastalıkları = Pancreatic diseases ; Pankreatit = Pancreatitis ; Prognoz = Prognosis ; Ölçekler = Scales ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
ÖZET
Akut pankreatit, pankreasın iltihabi bir hastalığıdır. Hastalık sadece pankreası etkileyerek hafif seyredebileceği gibi, karın içindeki diğer anatomik oluşumların akut inflamasyonunda pek de sık karşılaşmadığımız biçimde ciddi sistemik etkiler ve organ, doku yetmezlikleri bu patolojide sıkça görülmekte ve bu etkiler sürecin seyrinde göreceli olarak erken ortaya çıkmaktadır. Sepsis, septik şok, respiratuar ve renal yetmezlik gibi bu sistemik sonuçlar akut pankreatiti önemli bir morbidite ve mortalite kaynağı olarak gündemde tutmaktadır. Öte yandan gastrointestinal sistemin en sık görülen hastalıklarından biri olması önemini daha da artırmaktadır. Dolayısıyla hastalığın klinik şiddetinin önceden tahmin edilmesi, sistemik antibiyotik, yoğun bakım ünitesi ve cerrahi tedavi gereksiniminin belirlenmesi ve planlaması oldukça önem kazanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda günümüze kadar laboratuar tetkikleri, görüntüleme yöntemleri dışında onlarca skorlama sistemleri geliştirilmiştir. Bu araştırmada akut biliyer pankreatit prognozu belirlenmesinde sıkça kullanılan Ranson, Modifiye Glasgow (Imrie) ve BISAP(Bedside index of severity in acute pancreatitis)skorlama sistemleri Atlanta klasifikasyonuna göre kıyaslanarak birbirlerine üstünlükleri incelendi. 
Bu amaçla Ocak 2012 – Ocak 2017 tarihleri arasında Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi acil cerrahi servisi ve acil cerrahi yoğun bakım ünitesine yatan 124 akut biliyer pankreatit tanılı hasta çalışmaya dahil edildi. Tüm hastaların Ranson, Modifiye Glasgow ve BISAP skorları hesaplandı. Atlanta klasifikasyonuna göre hastaların %11.3'ü (14) şiddetli akut pankreatit olarak tanımlanırken %10.5'inin (13)takibi mortalite ile sonuçlandı. 18 hastada pankreatik nekroz gelişirken, 24 hastada organ yetmezliği gelişti. Kesim değeri (cut-off) tüm skorlama sistemleri için 3 olarak alındı. Alıcı işlem karakteristiği (ROC)analizlerine göre Ranson, Imrie ve BISAP skorlama sistemleri için şiddetli akut pankreatiti ön görmede eğri altındaki alan (EAA) (area under curve - AUC) sırasıyla 0.764, 0.919 ve 0.958 olarak bulundu (p<0,05).  Mortalite için EAA sırasıyla 0.793, 0.905 ve 0.948; pankreatik nekroz gelişmesini ön görmede hesaplanan EAA sırasıyla 0.720, 0.895, 0.861; ve organ yetmezliğini ön görmede hesaplanan EAA ise sırasıyla 0.766, 0.907, 0.911 olarak bulundu.
Akut pankreatit şiddetinin öngörülmesinde BISAP skoru>3 için duyarlılık, özgüllük, pozitif belirleyicilik ve negatif belirleyicilik oranları sırasıyla %85, %91, %57 ve %98, Ranson için bu değerler sırasıyla %28.7, %99.09, %80.0, %91.60 ve Imrie için ise %85.71, %80.0, %35.29, %97.78 olarak hesaplandı. 
Bu oranlar, basit olması, başvurunun ilk gününde hesaplanabilir olması gibi avantajlarının yanında BISAP skorlama sisteminin Türk toplumunda şiddetli akut pankreatiti öngörmede kullanılabilir olduğunu göstermektedir.

Abstract:
ABSTRACT
Acute pancreatitis is an inflammatory disease of the pancreas. The disease may be mild, only by affecting the pancreas or severe systemic effects, organ and tissue deficiencies can beseen frequently in this pathology as we are not frequently encountered in the acute inflammation of other anatomic formations in the abdomen and these effects occur relatively early in the course of the process. Systemic consequences, such as sepsis, septic shock, respiratory and renal insufficiency make acute pancreatitis an important source of morbidity and mortality. On the other hand, acute pancreatitis is one of the most common disease of the gastrointestinal tract, it's increasing the importance of the disease. Therefore, predicting the clinical severity of the disease, determining of the need for intensive care unit and the need for surgical treatment is very important. For this purpose, besides laboratory tests and imaging methods, dozens of scoring systems have been developed. In this study, superiority of Ranson, Modified Glasgow (Imrie) and BISAP scoring systems, which are frequently used in predicting severity of acute biliary pancreatitis, were compared according to Atlanta classification.
For this purpose, 124 patients with the diagnosis of acute pancreatitis who were hospitalized in Department of General Surgery at Ankara Numune Training and Research Hospital (between January 2012 and January 2017) were included in the study. Ranson, Modified Glasgow (Imrie) and BISAP scores of all patients were calculated.According to the Atlanta classification, 14 patients (11.3%) were diagnosed as severe acute pancreatitis and 13 patients (10.5%) died during hospitalization. The cut-off value was accepted as3, for all scoring systems.Area under curve (AUC) for Ranson, Imrie and BISAP scoring systems was calculated as 0.764, 0.919 and 0.958 respectively (p <0.05), for predicting severe acute pancreatitis according to receiver operating characteristic (ROC) analysis.The AUC for predicting mortality was calculated as 0.793, 0.905 and, 0.948, respectively. The AUC for predicting development of pancreatic necrosis was calculated as 0.720, 0.895, 0.861 andthe AUC was calculated for predicting organ failure as 0.766, 0.907, 0.911, respectively.
Sensitivity, specificity, positive predictive value, and negative predictive value for BISAP score> 3 were 85%, 91%, 57% and 98% respectively, for Ranson, 28.7%, 99.09%, 80.0%, 91.60% andfor Imrie 85.71%, 80.0%, 35.29%, 97.78%, respectively.
These results show that, the BISAP scoring system can be used successfullyfor predicting severity of acutepancreatitis in the Turkish population, in addition to its advantages such as being simple and being computable on the first day of the application.