Bir eğitim aile sağlığı merkezinde hipertansiyonlu hastaların ilaç tedavilerine uyum düzeyleri
Medication adherence levels of hypertensive patients WHO applied to the family health center
Yazar: ORÇUN ÇALIŞKAN
Danışman: UZMAN DR. YUSUF ADNAN GÜÇLÜ (BAŞASİSTAN)
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İzmir Tepecik Eğt. ve Arş. Hast. / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile sağlığı merkezi = Family health center ; Birinci basamak sağlık hizmetleri = Primary health care ; Hasta uyumu = Patient compliance ; Hipertansiyon = Hypertension ; Kan basıncı = Blood pressure ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaç kullanımını değerlendirme = Drug utilization review

Özet:
Giriş: Hipertansiyon kan basıncı yüksekliği ile seyreden, ciddi komplikasyonlara sebep olan sistemik bir hastalık olup, nüfus artışı ve yaşlanma sebebiyle dünya genelinde giderek yaygınlaşan önemli bir sağlık problemidir. Tedaviye rağmen kan basıncını kontrol altına alamamanın nedenleri arasındaki medikal ve non-medikal tedaviye uyumsuzluk, dünya çapında kontrolsüz hipertansiyonun başlıca nedenidir. Bu çalışmada, eğitim aile sağlığı merkezine başvuran hipertansiyonlu hastaların ilaç
uyum düzeylerinin değerlendirilmesi amaçlandı. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmada, Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'ne 01/08/2018 - 30/11/2018 tarihleri arasında başvuran ve hipertansiyon için medikal tedavi alan gönüllü hastalara anket formundaki sorular yöneltildi. Form hastaların sosyodemografik özellikleri, tıbbi bilgileri, yaşam tarzı alışkanlıklarıyla ilgili sorular, ve hastaların ilaca uyumlarını belirlemek için kullanılan Morisky, Green and Levine Adherence Scale (MGL) den oluşmaktadır.
Bulgular: Çalışmaya toplamda 186 hasta dahil edildi. Çalışmaya katılanların yaş ortalaması 62,20±10,540 hesaplandı. Katılımcıların %57'si (n=106) kadın, %43'ü (n=80) erkekti. Tansiyon ölçümü sonuçlarına göre hastaların %47,8'inde (n=89) kontrolsüz hipertansiyon saptandı. MGL ölçeğine göre, katılımcıların %13,98'inin (n=26) ilaç tedavisine uyumsuz olduğu görüldü. Cinsiyet, yaş, medeni durum, çalışma durumu, aylık gelir, yalnız yaşayıp yaşamama, ek kronik hastalık varlığı,
sigara öyküsü, tuz kısıtlaması, sürekli kullanılan ilaç sayısı, kullandığı antihipertansif
ilaç sayısı, antihipertansif tedavi süresi, acil ziyareti ve tansiyon değerleri incelendiğinde; gruplar arasında ilaç uyumsuzluğu açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (p>0,05). Eğitim durumu ile ilaç uyumu arasında anlamlı ilişki saptandı (p=0,035). İlgi çekici bir şekilde, ilaç uyumu ile tansiyonun kontrol altında olması arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı (p=0,132).
Sonuç: Birinci basamağa başvuran hipertansiyon tanılı hastaların eğitim durumları dışındaki sosyodemografik özellikleri ve tıbbi özgeçmişlerinin ilaç uyumu üzerine etkileri olmadığı saptandı.

Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, ilaç uyumu, birinci basamak sağlık hizmeti

Abstract:
İntroduction: Hypertension is a systemic disease with high blood pressure, causing serious complications, and is an important health problem that is becoming increasingly widespread worldwide due to population growth and aging. Nonadherence to medical and non-medical treatment is the main reason for uncontrolled hypertension worldwide. The aim of this study is to evaluate the medication
adherence levels of hypertensive patients who applied to the family health center.
Materials and Methods: In the study, the questionnaire was asked to the volunteer patients who applied to Education Family Health Center between 01/08/2018 - 30/11/2018 and who receiving medical treatment for hypertension. The form consists of questions about sociodemographic characteristics, medical information, lifestyle habits of patients, and Morisky, Green and Levine Adherence Scale (MGL), which is used to determine patients' adherence to pharmacotherapy.
Results: A total of 186 patients were included in the study. The mean age of the participants was 62,20 ± 10,540. 57% (n=106) of the participants were female and 43% (n=80) were male. According to the results of blood pressure measurement, 47.8% (n=89) of the patients had uncontrolled hypertension. According to MGL, 13.98% (n=26) of the participants were found to be non-adherent to their medication. Gender, age, marital status, working status, monthly income, living alone, presence of additional chronic diseases, smoking history, salt restriction, number of drugs used
continuously, number of antihypertensive drugs used, antihypertensive treatment duration, emergency visit and blood pressure values were analyzed; There was no statistically significant difference between the groups in terms of medication adherence (p> 0.05). There was a significant relationship between educational status and medication adherence (p=0,035). Interestingly, there was no statistically significant relationship between medication adherence and control of blood pressure
(p = 0,132).
Conclusion: The sociodemographic characteristics (except educational status) and medical history of patients with hypertension who applied to primary care had no effect on medication adherence.

Keywords: Hypertension, medication adherence, primary health care