Parkinson demansında bellek ve mikrobiyota ilişkisi
The relationship of memory and microbiota in parkinson's dementia
Yazar: TUĞÇE KAHRAMAN DEMİR
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN YILDIRIM ; PROF. DR. LÜTFÜ HANOĞLU
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology ; Nöroloji = Neurology
Dizin: Bellek = Memory ; Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Demans = Dementia ; Mikrobiyota = Microbiota ; Parkinson hastalığı = Parkinson disease ; Sözel bellek = Verbal memory ; Teşhis testleri = Diagnostic tests

Özet:
Parkinson hastalığı (PH) her 1000 kişide 1-2 görülen en yaygın 2. Nörodejeneratif hastalıktır. Non-motor semptomlar hastaların %80'den fazlasını etkilemesiyle hastalığın yaşam kalitesinde motor semptomlara kıyasla daha büyük önem taşımaktadır. Özellikle bilişsel bozukluk, hasta ve hasta yakınlarına etkisin büyük olması ve erken mortalitede risk faktörü olması sebebiyle kritiktir. PH'de mikrobiyata profilini geniş çerçevede gösteren çalışmalar kısıtlıdır, mikrobiyotanın bellek performansı üzerine ilişkisini inceleyen araştırma ise henüz bulunmamaktadır. Bu tez çalışmasında Parkinsonyen demans ve hafif bilişsel bozuklukta mikrobiyotada izlenen özelliklerin bellek ile ilişkisinin araştırılması amaçlandı. Çalışmamıza 111 katılımcı dahil edildi, bunların 46'sı Parkinsonyen Demans, 41'i Parkinsonyel Hafif Bilişsel Bozukluk ve 24'ü sağlıklı kontrollerden oluşmaktaydı. Katılımcılardan fekal örnek alınarak -80 °C'de analize kadar bekletildi. Tüm katılımcıların bellek değerlendirmesinde verbal bellek testi olan Sözel Bellek Süreçleri Testi (SBST) uygulandı. Klinik değerlendirmeler CDR, motor değerlendirmeler ise HYE ve BPHDÖ tesleri ile yapıldı. Tüm klinik testler gruplar arası anlamlı farklı bulundu. Fekal mikrobiyota analizinde birçok bakteri her seviyede ayrışma gösterdi. Filum seviyesinde Actinobacteria özellikle demans grubunda artmıştı. Isı tablolarında Ruminococcaceae ailesine ait birçok ASV SBST kendiliğinden geri getirme puanı ile pozitif korele bulunurken, Lachnospiraceae bakteri ailesine ait birçok ASV SBST alt testleri ve MMSE testi ile, özellikle SBST toplam hatırlama puanı ile güçlü pozitif korelasyon gösterdi. Bacteroidaceae ve Enterobacteriaceae ailelerine ait ASV'ler ise tüm bu testlerle negatif ilişki içerisinde bulundu. Yapılan birçok analizde Feacalibacterium, Lachnoclostridium, Anaerostipes ve Agathobacter gibi birçoğu SCFA üreten bazı bakteriler birden fazla analizde bellek ile ilişkileri ortak olarak anlamlı bulunmuştur. Sonuç olarak, bu bulgular PH'de mikrobiyotanın belleğe etki edebileceğini düşündürmüştür.

Abstract:
Parkinson's disease (PD) is the second most common neurodegenerative disease, occurring 1-2 in every 1000 people. Since non-motor symptoms affect more than 80% of patients, they are of greater importance in the quality of life of the disease compared to motor symptoms. Cognitive impairment is especially critical as it has a large impact on patients and their relatives and is a risk factor for early mortality. Studies showing the microbiota profile in PD in a broad framework are limited, and there is no research examining the relationship of microbiota on memory performance yet. In this thesis, it was aimed to investigate the relationship between memory and microbiota features in Parkinson's dementia and mild cognitive impairment. Our study included 111 participants, of whom 46 were Parkinson's Dementia, 41 Parkinson's Mild Cognitive Disorder, and 24 healthy controls. Fecal samples were taken from the participants and kept at -80 °C until analysis. Verbal Memory Processes Test (SBST), which is a verbal memory test, was used in the memory evaluation of all participants. Clinical evaluations were made with CDR, motor evaluations were made with HYE and BPHDS tests. All clinical tests were found to be significantly different between groups. In the fecal microbiota analysis, many bacteria showed degradation at all levels. Actinobacteria was increased at the phylum level, especially in the dementia group. While many ASV belonging to the Ruminococcaceae family were positively correlated with the SBST spontaneous retrieval scores in the temperature tables, many ASVs belonging to the Lachnospiraceae family of bacteria showed a strong positive correlation with the SBST subtests and the MMSE test, especially with the SBST total recall score. ASVs belonging to the Bacteroidaceae and Enterobacteriaceae families were negatively correlated with all these tests. In many analyzes, some bacteria, most of which produce SCFA, such as Feacalibacterium, Lachnoclostridium, Anaerostipes and Agathobacter, were found to be associated with memory in more than one analysis. In conclusion, these findings suggested that the microbiota may affect memory in PD.