Konaklama işletmelerinde mutfak ve servis personelinin iş tatmini ile, kişisel hijyen bilgi ve uygulamaları
Job satisfaction, individual hygiene knowledge and application of service and kitchen staff at accommodation firms
Yazar: EMRE YILDIRIM
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HÜSNE DEMİREL
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Aile Ekonomisi ve Beslenme Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Hijyen = Hygiene ; Konaklama işletmeleri = Occommodation enterprises ; Mutfak = Kitchen ; Otel personeli = Hotel personel ; Oteller = Hotels ; Personel = Personnel ; Servis bölümü = Service department ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu araştırmada, Antalya İl merkezinde bulunan sekiz konaklama tesisinde görev yapan mutfak ve servis personelinin iş tatmini, kişisel hijyen bilgisi ve kişisel hijyen uygulamalarını ölçme, aralarındaki ilişkiyi inceleme amaçlanmıştır. Araştırmaya 124 mutfak ve 276 servis personeli olmak üzere toplam 400 konaklama tesisi çalışanı katılmıştır. Verilerin toplanmasında iş tatmini ölçeği, araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel hijyen bilgi ve kişisel hijyen uygulamaları formu ile bireylerin demografik bilgilerini belirlemek için bilgi formu kullanılmıştır. 
Bulgulardan elde edilen sonuçlara göre; bireylerin ortalama iş tatmini puanları 76.2+2.1'dir. Bu durum, ortanın üzerinde bir memnuniyet puanını göstermektedir. Erkeklerin, 30 yaş altının, orta öğrenime sahip olanların, 5 ve altı iş deneyimine sahip olanların ve hijyen eğitimi alanların iş tatmini puanlarının daha fazla olduğu bulunmuştur (p<0.05). Çalışanların kişisel hijyen bilgi puanlarının ortalaması 34,25±2,24 ve hijyen uygulama puanları ortalaması ise 76,29±3,83'tür. Çalışanların kişisel hijyen bilgi düzeyleri genel olarak ortalama değerler arasında olsa da, düzenli diş hekimine gitme, diş ipliği kullanma, el ve vücut temizliğinde ilk yardım ya da yaralanma gibi konularda, ya da özellikle temizlik malzemelerinin ortak kullanımında hala yeterli bilincin yerleşmediği görülmektedir. Çalışmada katılımcılara sorulan soruların fazlaca bir kısmına doğru ya da yanlış olarak seçilen ifadelerle yanıt verilmiş, bilmiyorum yanıtı ise çok az seçilmiştir. Bu durum, genel olarak çalışanların hijyen bilgilerinin olduğunu, ancak yanlış bilgilerin de olabileceğine işaret etmektedir. Genel olarak sorulara verilen yanıtlar genel hijyen bilgisi konusunda çalışanların yeterli olduğunu göstermektedir. Ancak çalışanların hijyen bilgi düzeyleri ile hijyen uygulamaları arasında bir farklılığın da olduğu görülmektedir. Örneğin bir çalışan, her altı ayda bir diş hekimi kontrolüne gitmenin gerekli olduğu sorusuna doğru yanıt verirken, aynı çalışanın bu kontrollere gitmediği de görülmektedir. Burada uygulama ile bilgi arasında bir farkın olduğu da görülmektedir. İş tatmini puanları gibi kişisel hijyen bilgisi puanları da, cinsiyet, işini sevme durumu, eğitim ve gıda sektöründe çalışma durumuna göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar göstermektedir (p<0.05). Çalışanların cinsiyeti, yaşı, eğitim durumu, görev türü, işini sevme durumu ve hijyen eğitimi almanın kişisel hijyen uygulamaları puanı üzerinde etkilidir (p<0.05, p<0.001). İş tatminini ile kişisel hijyen uygulama puanı arasında negatif yönde bir ilişki varken (r=-0.134; p<0.05), iş tatmini ile kişisel hijyen bilgi puanı arasında ilişki yoktur.

Abstract:
In this research, it is aimed to examine job satisfaction, individual hygiene knowledge and hygiene application of service and kitchen staff of eight tourism accommodation firms in Antalya.
In total 400 accommodations firm workers, 124 kitchen and 276 service personnel were subjected to the research. In gathering of data, job satisfaction scale, individual hygiene knowledge and individual hygiene application tests formed by researcher and information form for determining individual properties of participants were used. 
According to results of the findings, mean job satisfaction of individuals is 76.2±2.1. This value shows that there is upper intermediate satisfaction. It was found that participants having demography of males, under 30 age, secondary school graduated, having 5 year less job experience and taking hygiene courses have higher job satisfaction level (p<0.05). total mean of hygiene knowledge level were 34,25±2,24 and 76,29±3,83 for hygiene application. Although individual hygiene knowledge level of workers are at medium levels, it was seen that there is also lack of awareness in some areas such as going to dentist, use dent floss, hand and face cleaning, first aid and wounding. In the research, much of the participants gave true or not true to the questions, and a few of them give I do not know answer. This may address that they generally have hygiene knowledge, but there may also be wrong knowledge. In general, answers given to the survey showed that workers have adequate knowledge on general hygiene. For example, even a worker says that it is right to go to the dentist at every six month, he or she do not go. Here, it is seen that there is a clear gap between application and knowledge. Job satisfaction points significantly differ based on gender, liking of job, education, working experience at food sector (p<0.05). Age, gender, education level, job type, experience, liking of job and taking hygiene course for workers are effective on hygiene application points (p<0.05, p<0.001). There is a statistically significant and negative correlation between job satisfaction and hygiene application points (r=-0.134; p<0.05), whereas hygiene knowledge point have no effect.