Bazı sentetik bileşiklerin anti-kanser özelliklerinin belirlenmesi
Determination of anticancer activities of some synthetic compounds
Yazar: NUR İPEK ÖNDER
Danışman: PROF. DR. ZERRİN İNCESU
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Antineoplastik ajanlar = Antineoplastic agents ; Antrakinonlar = Anthraquinones ; Apoptozis = Apoptosis ; Hela hücreleri = Hela cells ; Hücre kültürü = Cell culture ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Sentetik maddeler = Synthetic materials ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms

Özet:
Günümüzde çeşitli kanser türlerinde yoğun olarak kullanılan antrakinon grubu ilaçlara farklı yan zincirlerin eklenmesiyle, terapötik etkilerinin artacağı, oluşturulan yeni antrakinon türevlerinin kanser hücrelerinde direnç gelişiminin engellenebileceği bilinmektedir. Bu nedenle, çok sayıda yeni antrakinon türevleri sentezlenmekte ve apoptotik etki mekanizmaları ayrıntılı olarak araştırılmaktadır.
Bu tez kapsamında, yeni sentezlenen sekiz antrakinon türevinin HeLa hücre hattı üzerindeki sitotoksik ve apoptotik etkilerinin araştırılmıştır. Türevlerin IC50 değerleri 3-(4,5-dimetiltiazol-2yl)-2,5 difenil tetrazolium bromid (MTT) metodu ile belirlenmiş olup, 24 saatlik sitotoksik dozlara göre en etkili bileşiklerin Ant 3 (IC50; 10?M), Ant 4 (IC50; 8?M) ve Ant 6 (IC50; 8?M) olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda, bu türevlerin IC50 ve daha düşük dozlarının HeLa hücre apoptozu üzerine etkileri ayrıntılı olarak araştırılmıştır. Anneksin V-FITC yöntemi ile ölçülen erken apoptotik hücre oranı, 6 saat Ant 6 (3 ?M) inkübasyonu sonrasında % 12.9'a yükselmiştir. Bu oran 2.6 ?M mitoksantron ile % 2.0 olarak tespit edilmiştir. Buna göre Ant 6 türevi, mitoksantron ve diğer türevlere göre hücre erken apoptozunu etkili bir şekilde uyarmıştır. Bununla birlikte Ant 6 (3 ?M) ile 24 saat inkübasyona tabi tutulan hücrelerdeki DNA kırıklarına dayalı apoptotik indeks % 54 olarak belirlenmiştir. Akım sitometrisi tarafından ölçülen kaspaz-3 aktivasyon düzeyine bakıldığında ise, 6 ?M Ant 3'ün 12 saat inkübasyonu sonrasında kaspaz 3 düzeyi % 18'e kadar yükselmiştir. 
Sonuç olarak, her üç türev de mitoksantrona oranla, kısa inkübasyon süresi sonrasında, HeLa hücrelerindeki apoptozu daha etkili bir şekilde uyarmıştır. Kemoterapötik potansiyele sahip bu antrakinon türevleri in vivo çalışmalar sonrasında kanser tedavisine fayda sağlayacaktır.

Abstract:
Nowadays, it is known that therapeutic activity of drugs of the anthraquinone group which are widely used in various cancer types could increase by adding different side substitute to them and these new synthesized anthraquinone derivatives could prevent development of resistance in cancer cells. Therefore, a wide range of anthraquinone derivatives are synthesized and their apoptotic effect mechanisms are studied in details.
In this thesis, cytotoxic and apoptotic effects of newly synthesized anthraquinone eight derivatives on HeLa cell line were investigated. IC50 values of derivatives were investigated by 3-(4,5-dimetiltiazol-2yl)-2,5 difenil tetrazolium bromid (MTT) method. After 24 hour, Ant 3 (IC50; 10 ?M), Ant 4 (IC50; 8 ?M) and Ant 6 (IC50; 8 ?M)  were detected that the most effective derivatives compared to others. In line with these results, the effects on HeLa cell apoptosis of IC50 values and lower doses of these derivatives were investigated in details. Early apoptotic cell ratio, which was measured by Annexin V-FITC method, increased to % 12.9 after incubation time for 6 hour of Ant 6. This ratio was detected as % 2.0 for 2.6 ?M mitoxantrone. According to this, Ant 6 induced early apoptosis of cells effectively relatively mitoxantrone and the other derivatives. At the same time, apoptotic index based on DNA fragments in cells which were incubated with Ant 6 (3 ?M) in 24 hour was indicated as % 54. As for results of caspase-3 activation, caspase-3 level increased to % 18 after incubation of Ant 3 for 12 hour.
As a result, each of three derivatives induced apoptosis of HeLa cells more effectively than mitoxantrone at lower doses after short incubation time. These anthraquinone derivatives, which have chemotherapeutic potential, will be useful for cancer treatment after in vivo studies.