Ortaöğretim öğrencilerinin Türkiye yeterlikler çerçevesi anahtar yetkinliklerinin yapısal eşitlik modeli analizi ve yetkinlik düzeylerinin incelenmesi
Analysis of the structural equality model of the Turkish qualifications framework key competences of secondary students and investigation of the levels of competencies
Yazar: RAMAZAN KARATEPE
Danışman: DOÇ. DR. CENK AKAY
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaöğretim = Secondary education ; Ortaöğretim öğrencileri = Secondary education students ; Türkiye yeterlilikler çerçevesi = Turkey qualifications framework ; Yapısal eşitlik modeli = Structural equation model ; Yeterlilik = Sufficiency ; Yeterlilik analizi = Efficiency analysis ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
2018 yılında güncellenen Ortaöğretim Ders Öğretim Programlarında öğretim programlarının perspektifi başlığında öğrencilere kazandırılması gereken 8 Anahtar Yetkinlik tanımlanmıştır. Bu yetkinlikler Türkiye Yeterlikler Çerçevesi tarafından belirlenmiş olup Anadilde iletişim, Yabancı dillerde iletişim, Matematiksel yetkinlik ve bilim/teknolojide temel yetkinlikler, Dijital yetkinlik, Öğrenmeyi öğrenme, Sosyal ve vatandaşlıkla ilgili yetkinlikler, İnisiyatif alma ve girişimcilik, Kültürel farkındalık ve ifade şeklindedir. 
Bu araştırma orta öğretim öğrencilerinin 8 Anahtar Yetkinliğe sahip olma düzeylerini ve bu yetkinlikler arasındaki ilişkileri tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla ilk olarak ortaöğretim öğrencilerinin 8 Anahtar Yetkinliğe sahip olma durumlarını ölçecek 4 adet ölçme aracı geliştirilmiştir. Bu araçlar "Türkiye Yeterlikler Çerçevesi Ortaöğretim Anahtar Yetkinlikler Yeterlik Envanteri" adı altında toplanmıştır. 
Araştırmanın verileri 2020-2021 eğitim öğretim yılı 2. Döneminde Mersin ili merkez ilçelerindeki resmi ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden çevrimiçi ortamda toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS ve LISREL programları kullanılmıştır. 
Araştırma bulgularına göre her ölçekte ve alt boyutlarda çeşitli değişkenler açısından anlamlı farklar oluşmuştur. Ölçekler ve alt boyutlar arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Ayrıca alt boyutlar arasında Yapısal Eşitlik Modellemesi ile ilişkiler de tespit edilmiştir.

Abstract:
8 Key Competencies that need to be acquired by students are defined under the perspective of the curriculum in the High School Education Curriculum, which was updated in 2018. These competencies are determined by the Turkish Competences Framework and they are Communication in the mother tongue, communication in foreign languages, Mathematical competence and basic competences in science and technology, digital competence, learning to learn, social and civic competences, Sense of initiative and entrepreneurship, cultural awareness and expression.
This research was conducted to determine the level of secondary school students' having 8 Key Competencies and the relationships between these competencies. For this purpose, firstly, 4 measurement tools were developed to measure secondary school students' 8 Key Competencies. These tools were collected under the name of "Turkish Qualifications Framework Secondary Education Key Competencies Proficiency Inventory".
The data of the research were collected online from the students studying in the high schools in the central district of Mersin province in the 2nd term of the 2020-2121 academic year. SPSS and LISREL programs were used to analyze of the data.
According to the research findings, there were significant differences in terms of various variables in each scale and sub-dimensions. Positive and significant relationships were found between scales and sub-dimensions. In addition, relations between the sub-dimensions were determined by Structural Equation Modeling.