Jean Dubuffet ve Utku Varlık'ın sanat anlayışlarında özdeşleyim deneyimi: A/r/tografik bir sorgulama
The experience of identification in Jean Dubuffet and Utku Varlık's conception of art: A/r/tographic inquiry
Yazar: GÜLSEREN ALDEMİR
Danışman: PROF. ŞEMSETTİN EDEER
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Bu araştırmada, Utku Varlık ve Jean Dubuffet'nin eserlerinden yola çıkarak estetik ve anti-estetik bağlamlar üzerine bir sorgulama yapılmıştır. Sorgulama temelinde kullanılan A/r/tografi yöntemi, araştırmayı şekillendirmiştir. Bu yöntem sayesinde, sanatçıların yaşam döngüsünde kesişen ve çakışan yönleri ele alınarak spesifik kavramlar ve pratikler üzerinde yoğunlaşılmıştır. Bu kavramlar, araştırmacının sorgulamaları ile birleştirilerek yeni bir algısal süreç oluşturulmuştur.
A/r/tografi yöntemi, sanat temelli araştırmalara sağladığı elverişli yaklaşımlar nedeniyle kullanılmıştır. Bu sayede, araştırma sürecinde yaşanan sorgulama süreci araştırmacıya yön vermiştir. Gelişen olgular üzerine sorgulamalar yapılarak yaratım sürecini besleyen unsurlar ele alınmıştır. Sorgulamaların sonuçları, araştırmanın amacına ve yöntemine uygun bir şekilde sanatçı (artist), araştırmacı (researcher), öğretmen/öğrenen (teacher) başlıkları altında sunulmuştur.
Elde edilen bulgular, A/r/tografi yönteminin araştırmacı bağlamını, bulgular üzerinde yoğunlaşan öznel sorgulamaların öğrenen/öğreten bağlamını oluşturduğunu göstermektedir. Bu sorgulamalar ve araştırmaların ışığında, özgün sanatsal çalışmalar üretilmiştir. Bu sanatsal üretimler, A/r/tografi yönteminin sanatçı bağlamını oluşturmaktadır. Araştırmanın araştırmacıya sanatçı, araştırmacı ve öğretmen-öğrenen olarak katkıları, bulgular bölümünde ifade edilerek sonuca bağlanmıştır.

Abstract:
In this research, a questioning was conducted on aesthetic and anti-aesthetic contexts based on the works of Utku Varlık and Jean Dubuffet. The A/r/tography method used in the questioning shaped the research. Through this method, intersecting and overlapping aspects of artists in their life cycles were addressed, and focus was placed on specific concepts and practices. These concepts were combined with the researcher's questioning to create a new perceptual process.
The Ar/tography method was used thanks to its favorable approach to art-based research. This enabled the questioning process during the research to guide the researcher. The evolving facts were examined and the elements that nourish the creation process were addressed. The results of the questioning were presented under the titles of artist, researcher, and teacher/learner in a manner appropriate to the purpose and method of the research.
The findings indicate that the A/r/tography method creates a researcher context and subjective questioning that focuses on the learner/teacher context. Through these inquiries and research, original artistic works have been produced, which create the artist context of the A/r/tography method. The contributions of the research to the researcher as an artist, researcher, and teacher-learner are expressed in the findings section and linked to the conclusion.