Tip 1 diyabetli çocuk ve ergenlerin ebeveynlerinde kovid-19 pandemi sürecinde anksiyete, algılanan stres, stresle başa çıkma tutumları, duygu düzenleme ve psikolojik dayanıklılık ilişkilerinin incelenmesi
Examination of the relationship between anxiety, perceived stress, strategies of coping with stress, emotion regulation and psychological resilience in parents of children with type 1 diabetes during covid-19 pandemic
Yazar: ÖZGE MERVE TÜRK
Danışman: PROF. DR. SEVCAN KARAKOÇ
Doğuş Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Pandemi sırasında kronik hastalık kaynaklı anksiyetenin arttığı bildirilmektedir. Bu çalışmada Kovid-19 pandemisinde Tip 1 diyabetli çocukların ve ergenlerin ebeveynlerinin salgınla ilgili anksiyete, algılanan stres, stresle başa çıkma tutumları, psikolojik dayanıklılıkları, duygu düzenlemeleri arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesi ve sağlıklı kontrol grubundaki ebeveynlerle karşılaştırılması hedeflenmiştir.
Çalışmaya devlet hastanesi çocuk endokrinoloji polikliniğine başvuran en az 6 aydır izlenmekte olan 2-18 yaş grubunda 120 çocuk ve ergenin ebeveynleri (vaka grubu) (n=120) ve sağlıklı olan çocuk ve ergen ebeveynleri (kontrol grubu) (n=120) dahil edilmiştir. Sosyodemografik Bilgi Formu, Koronavirüs Anksiyete Ölçeği Kısa Formu, Beck Anksiyete Ölçeği, Çok Boyutlu Kovid-19 Ölçeği, Algılanan Stres Ölçeği-10, Başa Çıkma Stilleri Kısa Formu (BÇSÖ-KF), Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği-Kısa Form (DDGÖ-16) ölçekleri uygulanmış, veriler SPSS 26 ile analiz edilmiştir.
Kontrol grubu ve vaka grubu arasında Kovid-19 ile ilgili alınan önlem, duygu, düşünce, davranış, anksiyete düzeyi, duygu düzenleme güçlüğü, başa çıkma tutumları açısından anlamlı düzeyde fark bulunmaktadır (p<0,05); başa çıkma tutumları ve duygu düzenleme stratejileri kullandıkları belirlenmiştir. 
Kronik hastalığa sahip çocuk ve ergenlerin ebeveynlerinin pandemi gibi stresle yoğun başa çıkmaları gereken durumlarda psikolojik olarak desteklenmeleri fayda sağlayacaktır.

Abstract:
It is known that anxiety increases in chronic illness during pandemic periods. The aim of this study is to examine the relationship between anxiety, perceives stress, strategies of coping with stress, emotion regulation and psychological resilience in type 1 diabetes parents and to compare this with healthy child parents.
In this study, 120 parents (case group) (n=120) who have 2-18 years- old children followed at least for 6 months in state hospital peditaric endocrinology clinic and 120 healthy children's parents (control group) (n=120) participated. Sociodemographic form, short form of COVID-19 Anxiety Scale, Beck Anxiety Inventory, Multi-Dimensional COVID-19 Scale, Perceived Stress Scale-10, Short Form of Strategy Coping Stress (BÇSÖ-KF), Short Form of Difficulties in Emotion Regulation Scale (DDGÖ-16), Short Form of Brief Resilience Scale were applied and data was analyzed with SPSS 26.
There is significant difference between control and case group related with feelings, thoughts, behaviors and preventions, anxiety levels, emotion regulationsand stres coping strategies (p<0,05); also in terms of emotion regulation and stress coping they use different strategies. 
Parents who have children with chronic illnesses may benefit from psychological support in pandemic situations which has a stressful effect.