Kanserli hastalarda tanıyı bilmenin yaşam kalitesine etkisi, sağlık çalışanlarında bu konudaki eğilimler
Effects of awareness of cancer diagnosis on quality of life and attitudes of health workers
Yazar: ABDURRAHİM SAYILIR
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZGÜROĞLU
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Onkoloji = Oncology

Özet:
Bu çalışmanın amacı kanser hastalarının tanılarını bilme düzeyini, bilmenin yaşam kalitesi üzerine etkisini araştırmak, doktor ve hemşirelerin bu konudaki eğilimlerini ortaya koymaktır.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Onkoloji Polikliniğinde takip edilen hastalara tanıyı bilme anketi ve EORTC QLQ-C30 anketlerini kendileri tarafından doldurmaları istendi. Bunun yanında aynı hastanenin değişik bölümlerinde çalışan doktorlar, hemşirelerden kanser hastalarına karşı tutumlarını ortaya koyan bir anketi cevaplamaları istenmiştir Ek olarak da Türkiye'deki onkologlara elektronik posta ile cevaplamaları istenerek yollanmıştır.Değerlendirmeye alınan 504 hastanın yaklaşık %70'i tanısını bilmekteydi. Tanılarını en fazla oranda doktordan öğrenmişlerdir. Yaklaşık %60'ı 8 yıldan daha az eğitim almıştır. Yaş ortalaması yaklaşık 54'dür. Tanısını bilenlerin görece daha eğitimli olduğu ve daha genç olduğu bulunmuştur (p? 0,001). Yaşam kalitelerinin karşılaştırılmasında tanıyı bilen grubun fizik fonksiyon (p=0,01), ağrı (0,02), iştah (p=0,003), ishal (p<0,001) ve mali durum (p=0,03) açısından daha iyi olduğu bulunmuştur. Dahili (n=130), cerrahi bilimler (n=99) ve onkolog-hematologlar (n=92) olarak üç gruba ayrılan doktorlarda hastaların tanıyı bilmelerinin gerekliliğine inanma sırasıyla, %78,7, %69,8 ve %89,1'dir (p=0,03). ?Kanser? kelimesini kullanma ise yine sırasıyla, %45, %23 ve %51'di (p<0,001). Doktorlar büyük oranda prognoz ve yaşam beklentisini söylememektedirler. 141 hemşirenin yaklaşık %80'i hastanın tanısını bilmesi gerektiğini düşünürken, ancak %10'u hastaya tanı konusunda bilgi vermektedir. Kanser kelimesinin kullanımı ise %5 in altında kalmaktadır. Kanser hastasını çok gören hemşireler ile az görenler arasında bu konuda pek görüş ayrılığı olmadığı bulundu.Hastalara dürüstçe tanılarını söylemek yaşam kalitelerini bozmaz. Bilakis bazı açılardan daha rahat yaşam sürmelerini sağlayabilir. Bu konuda doktor ve hemşirelerin verimli olabilmeleri için özgül bir eğitimden geçirilmeleri belirgin bir yarar sağlayacaktır.

Abstract:
The object of this study was to investigate the awareness of cancer diagnosis in cancer patients, and its effect on quality of life (QoL) and also, to investigate the attitudes of physicians and nurses in disclosure of the diagnosis.Two separate questionnaires, one for ?awareness of the diagnosis? and the other quality of life questionnaire named EORTC QLQ-C30 were filled by cancer patients at Medical Oncology Outpatient Clinic in Cerrahpaşa Medical Faculty. Another questionnaire was also administered to a group of physicians and nurses working in the Cerrahpaşa Medical Faculty. Same questionnaire was also sent to oncologists in Turkey by e-mail.Eligible questionnaires of 504 patients were evaluated, 70% of patients were aware of cancer diagnosis. Most of the patients? cancer diagnosis was disclosed by physicians. About 60% of patients were less than 8 years of education. Mean age was about 54 in the group. The patients who were aware of cancer diagnosis were more educated and younger than the other (p?0,001). QoL of the patient who were aware of the diagnosis were better with regard to physical functioning (p=0,01), pain (0,02), appetite (0,003), diarrhoea ( <0,001) and financial state. Physicians were separated into three groups; internists (n=130), surgeons (n=99) and oncologists-hematologists (n=92). In the three groups, the necessity of awareness of cancer diagnosis was 78,7, 69,8 and 89,1%, respectively (p=0,03). But, use of ?cancer? as a word was only 45, 23 and 51 percent, respectively (p<0,001). Physicians mostly did not disclose the prognosis and the survival of patients. Eighty percent of 141 nurses believed that cancer patients should be aware of diagnosis. But, only 10% of them disclosed the diagnosis of cancer patients and less than 5% could say ?cancer? word. There was no difference between the nurses who met cancer patients more or less frequently.Honest disclosure of diagnosis does not worsen QoL. Awareness of cancer diagnosis can make life even more comfortable. In this matter, physicians and nurses should have specific education with specific training program to deal with this problem.