İthal - yerli otomobil tercihinin ekonometrik analizi
The Econometric Analysis Of The İmported-Domestic Automobile Preferences
Yazar: HASAN HÜSEYİN ÇAM
Danışman: PROF. DR. SELAHATTİN GÜRİŞ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Ekonometri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ekonometri = Econometrics

Özet:
Bir zamanlar lüks tüketim malı olarak düşünülen otomobiller günümüzün en önemli ve vazgeçilmez tüketim mallarından biridir. Ülkeler kendileri otomobil üretimi yapabilecekleri gibi ithal ettikleri otomobilleri de kullanıma arz edebilmektedirler.Çalışmamızın konusu olan ithal-yerli otomobil tercihini ülkenin genel ekonomik şartları yanında, tercih edilen otomobilin teknik özellikleri, fiyatı? v.b. pek çok faktör tarafından etkilenmektedir. Şüphesiz ki sayılabilecek birçok faktör vardır. Bunların bir kısmı etkili, bir kısmı etkisiz olabilir. Ayrıca az etkili olan faktörlerin etkileri de istatistiksel olarak anlamsız olabilir. Yapılan anket ile bu sonuçları belirlemek için denenen modellerden tercih ilişkisini en iyi açıklayan model belirlenmiştir. Bu model Logit modelidir.Logit modelde otomobil tercihini etkileyen faktörleri temsil eden bağımsız değişkenlerde meydana gelen bir birimlik artış elde edilen katsayının işaretine göre yerli otomobil sahibi olmanın log-bahis oranını arttıracak veya azaltacaktır.Amaç yerli otomobil tercihini etkileyen faktörleri en iyi şekilde belirlemek olduğundan, en uygun bağımsız değişken seçimi Stepwise regresyon ile yapılmıştır. Tüm katsayılar 0,10 hata payına göre istatistiksel olarak anlamlıdır.Tahmin edilen 3 Logit modelin sonuçları bize otomobil tercihini etkileyen faktörlerden otomobil sahibinin yaşının, motor hacminin, aracın birinci-ikinci el olmasının ve elden çıkarma kolaylığının yerli otomobil sahibi olmanın log-bahis oranına pozitif etkisi olduğu, motor hacminin ise negatif etkisi olduğunu göstermiştir.Ülkemizin son yıllardaki yıllık otomobil ihracatı ve ithalatı, ülkenin ekonomik koşulları ile çalışmamızdan elde edilen sonuçlar birleştirildiğinde, Türkiye'nin otomobil ihracatını arttırması yanında iç piyasada ithal otomobil tüketim ayının giderek artacağını söyleyebiliriz. Özellikle Avrupa Birliği'ne tam üye olabilirsek bu sürecin ilk yıllarında büyük bir patlama olması kaçınılmaz görülmektedir.

Abstract:
The automobiles which were used to be considered as the luxury consumables are one of the most important and inevitable consumption products of today?s world. The countries not only can make production of their own automobiles but also they can present the imported automobiles to the public usage as well.The imported-domestic automobile preference, which is the subject of our study, is affected by a lot of factors such as the technical characteristics of the automobile preferred, its price... etc. as well as the general economical conditions of the country. There is no doubt that there are a lot of factors to be listed. Some of them could be effective and some of them could be ineffective. In addition to this, the influences of the less effective factors could be statistically meaningless. The model which best explains the preference relationships is determined from among the models tested in order to determine these results with the survey performed. This model is the Logit model.One unit increase which formed in the independent variables which represent the factors affecting the automobile preference in the Logit model will increase or decrease the log-bet rate of having domestic automobile according to the sign of the coefficient obtained.Because the principal purpose is to determine the factors affecting the domestic automobile preference in the best manner, the most appropriate independent variable selection is made with the Stepwise regression. All of the coefficients are statistically meaningful according to 0.10 error share.The results of the estimated 3 Logit model showed us the age of the automobile owner, engine volume, being first or second hand of the vehicle and the convenience of disposal from among the factors affecting the automobile preference have positive influence on the log-bet rate of having domestic automobile, but the engine volume has a negative influence.We can say that the imported automobile consumption month will increase in the domestic market in addition to the increase of the automobile exportation in Turkey when the automobile importation and exportation of our country recently are combined with the results obtained from our study with the economical conditions of the country. It seems this process will burst in the first years of this accession process if we can be complete member in the European Union in particular.