Türkiye'de sol düşüncenin gelişimi ve 1960-1980 arası yıllarda sinema üzerinden okunması
The development of the leftist thought in Turkey and reading of this development through cinema between years 1960-1980
Yazar: SEDAT KIRTEPE
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET AKINCI
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Devrimci sol = Revolutionary left ; Devrimciler = Revolutionaries ; Sinema = Cinema ; Siyasal analiz = Political analysis ; Siyasal davranış = Political behavior ; Sol ideolojiler = Left ideologies

Özet:
Hayatın her alanında etkisi olan siyasetin, sanat dalları içerisinde de olması kaçınılmazdır. Bu bağlam Türkiye'de 1960 Darbesi sonrası yaşanan siyasal hayat Türk sinemasını da etkilemiştir. 27 Mayıs'ın ardından oluşan görece özgürlük ortamında, ilk siyasal sinema ürünleri de verilmiştir. Demokrat parti dönemine göre baskı ve sansür azalmış, sendikaların önü açılmış ve sol yayınlar artmıştır. Sinema içerisinde de toplumsal mesajlar taşıma kaygısı güden gerçekçi filmler, sol ideolojinin etkisiyle artış göstermiştir. 1968 yılına gelinen sürede, sol içerisinde legal yollardan mücadele anlayışı öne çıkmıştır. Dünyada yaşanan siyasal dönüşümünde etkisiyle sol, 1970'lerin başından itibaren silahlı mücadeleye geçmiştir. Sinemada da bu radikalleşmenin izleri göze çarpmaktadır. Marksist söylemin daha da ağırlaştığı "devrimci sinema" anlayışı, sol ideolojide ki yönetmenler tarafından geliştirilmeye çalışılmıştır.
Bu çalışma, Türkiye'de sol düşüncenin belirtilen yıllarda ki gelişimini anlamak ve Türk sineması üzerinden okunmasını sağlamak amacı taşımaktadır. Temel varsayımı, siyasi alanda yaşanan gelişmelerin sineme üzerinden takip edileceğidir. Bu doğrultuda sol düşüncenin anlaşabilmesi için birinci bölümde literatür taraması yapılmıştır. Sol düşüncenin tarihsel gelişimi ve ideolojik amaçları ortaya çıkarılmasını amaçlayan bu bölümün ardından, ikinci bölümde Türk siyasal sineması incelenmiştir. Üçüncü bölümde de siyasal sinema örnekleri içerisindeki sol düşünce ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
It is inevitable that politics,which has impact on every corner of our life, takes part in the branches of the art. In this regard, political life after the 1960 Military Coup affected the Turkish Cinema,too. In the setting of relative freedom that emerged after May 27th, the first examples of political cinema had been released. Compared to the era of Democratic Party, the oppression and cencorship decreased, unionazition rate increased and leftist publications also increased. Then, as a result of the leftist ideology, the realist movies which were concerned about social messages and issues  showed an increase. Until 1968, to fight through legal ways shone out in the leftist ideology. With the impact of political alternation that occured around the world, Left choosed the armed struggle from the begining of 1970s. As a result, the signs of that radicalisation were seen in Turkish Cinema.  Notion of ''The Revolutionist Cinema'' which was affected heavily by Marksist Thought had been tried to be developed by the Leftist movie directors. 
This study has aim to understand the development of Leftist Thought in Turkey between the era mentioned above and to provide this development to be read through Turkish Cinema. Fundamental assumption of this study is to follow the political developments through the cinema.  In this direction, literature search had been carried out in the first part to understand the leftist thought better. After the first part in which aims to reveal the historical development of leftist thought and ideological aims, Turkish Political Cinema had been reviewed in the second part. And in the third part of the study, the leftist thought in the examples of the political cinema had been tried to be revealed.