Okul yönetı̇cı̇lerı̇nı̇n lı̇derlı̇k stı̇llerı̇ ı̇le yıldırma davranışları arasındakı̇ ı̇lı̇şkı̇
The relationship between school administrators' leadership styles and mobbing behaviours
Yazar: CANSU YONARKOL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF AYDOĞDU ÖZOĞLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Mobbing = Mobbing ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaokullar = Secondary schools ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Amaç: Bu araştırmada ortaokullarda görev yapan yöneticilerin liderlik stilleri ile öğretmenlere yönelik yıldırma davranışları arasındaki ilişkinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu araştırma İlişkisel model ile gerçekleştirilmiştir. Yöneticilerin liderlik stilleri ile yıldırma durumları uygulanan ölçekler aracılığıyla araştırmaya katılan 281 öğretmenin görüşlerine dayalı olarak belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada betimsel istatistikler, ikili karşılaştırmalarda Mann Withney U ve T-Testi, çoklu karşılaştırmalarda Kruskal Wallis ve Tek Yönlü ANOVA, ilişki için korelasyon ve yordama için regresyon analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Öğretmenlerin okul yöneticilerin liderlik davranışlarına verdiği cevaplarda aktif liderlik boyutunda genellikle, pasif liderlik boyutunda nadiren düzeyinde ortaya çıkmıştır. Liderlik stillerinin alt boyutlarıyla yaş ve cinsiyet değişkeninde farklılık bulunmuştur. Yapılan araştırma sonucunda öğretmenlerin her boyutta asla düzeyinde yıldırma davranışına maruz kaldıkları ortaya çıkmıştır. Yıldırmanın alt boyutları ile yaş, cinsiyet, kıdem, eğitim durumu gibi demografik bilgiler değerlendirildiğinde herhangi bir farklılaşma göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Pasif liderlik ile kişiliğe yönelik engelleme arasında zayıf düzeyde pozitif yönde, mesleğe yönelik uygulamaları engelleme ile orta düzeyde pozitif yönde, potansiyeli engelleme ile zayıf düzeyde pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Aktif liderlik ile kişiliğe yönelik engelleme arasında zayıf düzeyde negatif yönde, mesleğe yönelik uygulamaları engelleme ile orta düzeyde negatif yönde, potansiyeli engelleme ile zayıf negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur.
Sonuç ve Öneriler: Sonuç olarak okul yöneticilerinin yıldırma davranışlarının aktif liderlik stiliyle negatif yönde ve anlamlı; pasif liderlik stiliyle pozitif yönde ve anlamlı bir ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yöneticilerin liderlik stillerinin okulda yaşanan yıldırmanın bir yordayıcısı olduğu bulunmuştur. Bu bağlamda araştırmada yıldırma davranışının azaltılabilmesine yönelik okul yöneticilerinin liderlik stilleri bağlamında öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Purpose: The purpose of this research is to determine the relationship between school administrators' leadership styles and mobbing behaviors towards teachers in secondary schools.
Method: The research is conducted with relational model. It is aimed to determine the school administrators' leadership styles and mobbing behaviors via the scales based on opinions of 281 teachers participating in the research. The research is carried out using descriptive statistics, Mann Withney U and T-Test in paired comparisons, Kruskal Wallis and one-way ANOVA in multiple comparisons, correlation for relationships and regression analysis for predictions.
Results: Teachers' responses to leadership behaviors of school administrators are rarely in the dimension of passive leadership, usually in the dimension of active leadership. It is found that there is difference in age and gender variables with the sub- dimension of leadership styles. The results of the research show that teachers are exposed to mobbing in the level of never. Through the assessment of the sub- dimensions of mobbing with demografic data such as age, gender, seniority and level of education, it is understood that it demonstrates no differentiation. There is a weak positive relation between passive leadership and personality prevention, a moderate positive relation with occupational practices, and a weak positive relation with potential prevention. There is a weak negative relation between active leadership and personality prevention, a moderate negative relation toward preventing occupational practices, and a potentially negative attitude toward potential prevention.
Conclusion and Suggestions: As a result, it is found out that school administors' mobbing behaviour is negatively meaningful with active leadership style and positively meaningful with passive leadership style. In addition, the leadership style of the school administors are found to be predictor of mobbing in school. In relation to that, suggestions are presented in the context of leadership styles of school administor in order to reduce the mobbing behaviour in research.