Miras sebebiyle istihkak (mirasçılık) davası
Action for recovery of property by reason of inheritance, hereditatis petitio
Yazar: SELVİ NAZLI GÜVENÇ ULUÇLAR
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN HATEMİ
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Davalar = Cases ; Miras = Inheritance ; Miras hukuku = Inheritance law ; Mirasçılık = Heirship ; Tereke = Estate ; İstihkak davası = Action of replevin

Özet:
Miras sebebiyle istihkak davası Roma Hukuku kökenli bir miras hukuku davasıdır. Mirasçı tereke değerlerini fiilen elde etmek üzere küllî halef sıfatıyla miras bırakandan intikal eden dava haklarına sahiptir. Ancak mirasçının gerçekte sahip olmadığı bir miras hakkına dayanarak tereke veya münferit tereke değerine el koyan pro herede tereke zilyedine karşı himayesinde bu dava hakları yeterli görülmeyerek mirasçıya zamanaşımı süresine bağlanmış küllî ve cü'zi dava şeklinde açılabilen miras sebebiyle istihkak davası hakkı tanınmıştır. Miras sebebiyle istihkak davası, öğretide şartları ve hükümleri bakımından birçok yönden görüş birliğine varılamamış bir kurumdur. Çalışmamızda davaya ilişkin uyuşmazlıkların gerekçeleri Hukuk Tarihi de dikkate alınarak araştırılmıştır. Bu çerçevede, davanın Roma Hukuku'ndan itibaren gelişimi ve modern hukuk sistemlerine aktarılma süreci birinci bölümde incelenmiştir. Birinci bölümde ayrıca Alman ve İsviçre ve Türk Hukuk öğretilerinde davanın hukukî niteliğine ilişkin görüşlere yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci ana bölümünde, davanın tarafları, bu bağlamda miras sebebiyle istihkak davasında aktif ve pasif dava ehliyetini haiz kimseler ve dava konusu tetkik edilmiştir. Çalışmamızın üçüncü ana bölümünde ise miras sebebiyle istihkak davasının, yenilik doğuran Miras Hukuku davaları olan tenkis ve ölüme bağlı tasarrufların iptali davaları ve muhtelif miras hukuku davaları ile ilişkisi, muris muvazaası halinde uygulanma imkânının olup olmadığı ve istihkak davası ile benzer ve farklı yönleri araştırılmıştır. Yine çalışmamızın bu son bölümünde miras sebebiyle istihkak davasının kendisine has özellikleri incelenmiştir.

Abstract:
The Action for Property by Reason of İnheritance arising from inheritance is a lawsuit filed under the inheritance law originating from Roman Law. The inheritor has the right of action passed down from the legator to obtain the heritage as the universal successor. However, in the defense of a successor against pro herede heritage possessor these rights of action were deemed insufficient and the inheritor was granted the right to a Action of Inheritance  based on the inheritance litigations that can be initiated in the form of a general and singular lawsuit. The action for property by reason of inheritance is an institution on which a consensus has not been reached in many aspects regarding its terms and provisions in the doctrine. In our study, the grounds for the disputes related to actions are examined by considering the History of Law. In this context, the development of the action since Roman Law and the process of its transfer to modern legal systems are examined in the first section. In the first section, opinions on the legal nature of the action in German, Swiss and Turkish Law doctrines are also included. In the second main section of the study, the parties to the case, in this context, the persons who have the capacity to act actively and passively in the action arising from inheritance and the subject of the action are examined. In the third main section of our study, the relationship between the action with  the various Inheritance cases were examined. And similar and different aspects with rei vindicatio  have been researched. In this last part of our study, the peculiar features of the case of remuneration due to inheritance are also examined under a separate heading.