Küreselleşme, enerji ve dış politika: Rusya'da devletin dönüşümü ve Gazprom
Globalization, energy and foreign policy: State transformation in Russia and Gazprom
Yazar: MÜHDAN SAĞLAM
Danışman: PROF. İLHAN UZGEL
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Dönüşüm = Transformation ; Ekonomi = Economy ; Enerji = Energy ; Enerji politikaları = Energy policies ; Gazprom = Gazprom ; Küreselleşme = Globalization ; Putin, Viladimir = Putin, Viladimir ; Rusya = Russia ; Sosyoekonomik dönüşüm = Socio-economic transformation ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Vladimir Putinin iktidara geldiği 2000 yılı Rusya için 1990larda başlayan dönüşümün farklı bir yöne evrildiği bir dönemin başlangıcıdır. Putin dönemi ile birlikte Rusya, siyaset, ekonomi ve dış politika alanında önemli bir dönüşümden geçmiştir. Rusyada Putin döneminde merkezi iktidarın güçlenmesi, medyanın kontrol altına alınması, oligark olarak anılan ve Rusya siyasi yaşamında devleti vesayet altına alan grupla yapılan savaşım, Birleşik Rusya Partisinin baskın parti haline gelişi söz konusu dönemin siyaset sahnesine yansıyan önemli gelişmeleridir. Ekonomi alanında ise Rusya, daha önce ortaya konan neoliberal reçetelerden farklı olarak, kendi içinde bir dönüşüm yaşamıştır. İlk olarak ekonomide iç piyasaya yönelik reformlar yapılmıştır. Ardından siyasi alanda da etkin rol üstelenen ve devletin önemli farklıklarını usulsüz biçimde ele geçiren oligarklar başta enerji alanı olmak üzere sahanın dışına itilmiş veya kontrol altına alınmıştır. Bununla birlikte, Rusya ekonomisinin bu hızlı toparlanışı enerjideki fiyatlarındaki artış çerçevesinde ekonomisini enerjiye dayandırmasıyla ilişkilendirilmiştir. Bunun yanında Rusya, küresel siyasette de 2000?lerden itibaren daha aktif hale gelmiştir. Kendi ayakları üzerinde duran Rusya küreselleşme ekseninde yeni dış politika yaklaşımlarıyla küresel siyasetteki etkinliğini arttırmıştır. Bununla birlikte benzer bir biçimde Rusya dış politikasındaki bu toparlanma da Rusyanın enerji politikalarıyla ilişkilendirilmiştir. Bu tez çalışması kapsamında sadece Rusya?da değil, dünya genelinde enerji alanında etkin olarak çalışan Gazprom şirketi üzerinden Rusya?nın dönüşümü mercek altına alınacaktır. Özellikle Gazpromun yurt dışında aldığı ihaleler ve faaliyetlerinin Rusya dış politikasıyla olan etkileşimi devletin dönüşümü ve Gazprom ilişkisi üzerinden incelenecektir.

Abstract:
Vladimir Putin's coming to power in 2000 is also the beginning of the era which the transformation in Russia that started in the 1990?s evolved into a different path. Russias has strengtened its standing through political, economic and foreign affairs spheres. The main characteristics of Russias transformation with the Putin era are the strenghtening of central authority, tightened state control on media, outright hostility towards the group of people known as the Oligarchs, who have taken thr Russian politics under their thumb and the dominancy of the United Russia Party as a dominant force in Russian politics. In economics, apart from the Shock Therapies which were initially implemented, Russia has gone under a transformation of its own. Firstly, reforms have been implemented in the energy sector towards the domestic market. Next, the Oligarchs who have been influential in politics and who have usurped the important positions of the state apparatus have been taken out of the energy field. With this the rapid recovery of the Russian economy has been associated with Russias leaning on its vast natural resources in accordance with the increase in the energy prices.  Along with this, the Russian foreign policy has taken a more active role since the 2000?s. Russia who can stand on its own feet has reformed its own foreign policy in accordingly with the axis of globalization thus increasing its efficiency in global politics. Similarly, the improvement Russia?s foreign policy has also been affiliated with its energy politics. In the scope of this thesis, Russia?s transformation over the Gazprom company which is influential over the energy field not only in Russia but over the world. Especially, the interaction between Gazprom?s overseas contracts and activities and Russia?s foreign policy with the Gazprom effect in state transformation is going to be assesed altogether.