Gemi inşaatı sanayiinde iş kazaları ve analizi
An analysis of occupational accidents in shipbuilding industry
Yazar: FATİH BURAK İZCİ
Danışman: DOÇ. DR. BARIŞ BARLAS
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Gemi Mühendisliği = Marine Engineering
Dizin: Gemi inşaatı endüstrisi = Shipbuilding industry ; İş güvenliği = Work safety ; İş kazaları = Occupational accidents

Özet:
2003-2008 yılları arasında Türkiye Gemi İnşa sektörü, dünya ticaret hacmi ve buna bağlı olarak navlun fiyatlarının da artması sayesinde ciddi bir atılım yapmıştır. Tuzla Tersaneler Bölgesi'nde aynı yıllarda gemi inşa sektöründeki canlanmaya paralel olarak, iş kazalarının sayısı yükselmiş, ölümlü iş kazalarının sayısında ise ortalama %60'dan fazla bir oranda artış gerçekleşmiştir.
İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği'ne göre, her türlü gemi inşası ve bakım onarımıyla ilgilenen işyerleri olan tersaneler, çok tehlikeli sınıfta yer almaktadır. Yüksekten düşme, elektrik çarpması, yangın ve patlama, malzeme çarpması,sıkışma tersanelerde yaşanan kazaların ana sebeplerini oluşturmaktadır.  
Tersanelerde kaza konuları kendi içinde çeşitli başlıklara ayrılabilir. Ancak kazaların asıl nedenlerine bakıldığında ilk olarak ortaya çıkan konu işyeri ortamlarının üretime uygun şekilde olmayışıdır.Özellikle Tuzla bölgesinde dar çalışma ortamları çalışanları olumsuz şekilde etkilemektedir. Yoğun üretim temposu da çalışma ortamlarının üzerine eklendiğinde, aynı ortamda olmaması gereken farklı çalışma gruplarına ait işler bir arada yapılmakta ve tehlikeli sonuçlar ortaya çıkmaktadır.
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'yla beraber işverenler işyerlerinde risk değerlendirmesi yapmakla yükümlü tutulmuşlardır. Risk değerlendirmesi yapılırken  amaç riskleri kaynağında yok etmek, yok edilemeyen riskleri daha az tehlikeli olanlarla değiştirmek, bunun yanında öncelikle toplu koruma önlemleri almak ve ardından kişisel koruyucu önlemlerin alınmasıdır. Buradan hareketle tersanelerde yapılacak çalışmalarda üzerinde durulması gereken önemli konular işyerini değişen teknolojilere uygun hale getirmek, çalışanlar için toplu koruma önlemlerini almak ve son olarak çalışanlara uygun kişisel koruyucu donanımları vermek ve bunların kullanılmasını denetlemek şeklinde olacaktır.
Bu çalışmanın amacı tersane çalışanlarının gözünden işyeri ortamlarını görmek, gerekli iş sağlığı ve güvenliği konularında kendi işyeri ortamları hakkında farkındalıklarını öğrenmek, alınmış olan tedbirler ve çalışma ortamları arasında uyum konusunda yaşadıkları sıkıntılar hakkında ve çalışma hayatlarına etki eden sosyal faktörler konusunda bilgi sahibi olmak şeklinde sıralanabilir.

Abstract:
Between 2003 and 2008, Turkish Ship Building Industry, thanks to world trading volume and correspondingly  increasing rate of freight,  seriously broke through. At the same years parallelly revival of ship building industry at Region Of Tuzla Shipyards', occupational accidents has also risen, and occupational accidents involving death  has increased  more than % 60. 
According to Declaration Of Classification Workplace Hazard Classes Depently Occupational Health and Safety, shipyards where deal with all kinds of ship building and repairing industry falls into the most hazardous workplace. Falling down, electric shock, fire and explosion, crashing objects, squeeze put together the main reasons of occupational accidents at shipyards.
Occupational accidents at shipyards can be seperated various titles in itself. But when looking the main reasons of accidents, the first subject is workplace area which is not suitable for production. Especially at Region Of Tuzla Shipyards, narrow working areas affect adversely of workers. When intensive working tempo adds to narrow working areas, different working groups which mustn't be league together league together and hazardous results have occured.
In accordence with the  6331 Occupational Health And Safety Law, employers have enjoined with the performing the risk assesment. The aims of performing the risk assessment are eliminating the risks, changing the hazardous risks which can not eliminate with the low hazardous, besides that primarily taking collective protection measures and than  taking individual protection measures. From this point of view, important subjects worth-stressing on when working shipyards are making suitableworking places to the changing technologies, taking collective protection measures and finally giving personal protective equipments to the employees and checking the use of them by employees.
The purpose of this thesis can be arreyed as, seeing the work places by the shipyards' workers' eyes, learning the awareness of workers about their workplace environment, having knowledge of problems with the taken precautions and workplace environments accord and social factors affecting the their working life.