Tavşanlarda deneysel kornea defektlerinin sağaltımı üzerine konsantre büyüme faktörü ve trombositten zengin fibrinin etkinliğinin karşılaştırılması
Comparison of the efficiency of concentrated growth factor and thrombocyte-rich fibrin on treatment of experimental cornea defects in rabbits
Yazar: ÜMİT KORAY CAN
Danışman: PROF. DR. AYDIN SAĞLIYAN
Fırat Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıklar Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Çalışmada, tavşanlarda deneysel oluşturulan korneal defektlerin sağaltımı üzerine konsantre büyüme faktörü (KBF) ve trombositten zengin fibrin (TZF)'nin erken dönemde iyileşmeye olan etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Materyali, 3 kg ağırlığında 18 adet, erişkin, sağlıklı Yeni Zelanda Beyaz Tavşanlar oluşturdu. Tavşanlar rastgele eşit sayıda; KBF (Grup I- n=6), TZF (Grup II- n=6) ve Kontol (Grup III- n=6) olacak şekilde 3 gruba ayrıldı. 
Deneysel aşamaya başlanılmadan önce klinik ve oftalmik muayeneleri gerçekleştirildi. Genel anestezi altında 18 adet tavşanın biyopsi punch ve kornea bıçağı ile 18 (sağ göz) korneanın merkezinde 6 mm çapında defekt meydana getirildi. 
Grup I'deki tavşanlara, venöz kandan üretilen KBF'yi, korneayı tamamen kapatacak biçimde sabitleyerek konjunktivalara 6/0 propilen ile dikildi. Tarsorafi uygulanarak göz kapakları kapatıldı. Grup II'deki tavşanlara venöz kandan üretilen TZF'yi, tamamen korneayı kapatacak biçimde sabitleyerek konjunktivalara 6/0 propilen ile tespit edildi. Tarsorafi uygulanarak göz kapakları kapatıldı. Grup III'deki tavşanlara ise kornea üzerine %0,9'luk izotonik serum damlatıldı ve tarsorafi yapılarak göz kapakları kapatıldı. Tüm gruplar post-operatif olarak 10 gün bakıma alındı. Beslenme, hareketlilik, enfeksiyon ve süturun açılmaması yönünden gözlemlendi. Post-operatif 10. günün bitiminde tüm grupların klinik muayeneleri yapıldı. Tonometre kullanılarak göziçi basınç miktarının (mm/Hg, GİB) ölçülmesi, Schirmer gözyaşı testi ve flouressein boya işleminden sonra ötenazi edilerek histopatolojik inceleme yapıldı.
Grup I'deki ve Grup II'deki tavşanların GİB ölçülmesi ve Schirmer gözyaşı testi uygulaması yapıldığında ortaya çıkan sonuçların normal değerler içerisinde olduğu, fluoressein işlemi sonrası reepitelizasyon bakımından güzel sonuçlar gösterdiği kaydedildi. Grup III'deki tavşanlarda ise GİB ölçümünde normal değerlerin üstünde olduğu, Schirmer testinde gözyaşı miktarının önemli seviyede azaldığı, reepitelizasyon yönünden kötü sonuçlar verdiği tespit edildi. Gruplardaki tüm tavşanlarda gerçekleştirilen histopatolojik inceleme sonrasında gruplar sıralandığında Grup I'deki tavşanlarda epiteliyal iyileşme, kolojen demetlerin oluşumu ve kapillar damar proliferasyonunun daha iyi olduğu, hemen ardından Grup II'deki tavşanların takip ettiği gözlendi. Grup III'deki tavşanlarda ise hasarlı bölgenin iyileşmesi, diğer gruplarla kıyaslandığında en az olduğu gözlemlendi. 
Sonuç olarak KBF ve TZF kolay hazırlanabilir olması, otojen olmasına bağlı immünolojik reaksiyon şekillendirmemesi, maliyeti az bir işlem olduğu ve gerçekleştirdiğimiz deney sonucunda korneal defektlerin, reepitelizasyona olan katkılarından ötürü başarılı sonuçlar alınabilineceği ve güvenli bir şekilde kullanılabileceği sonucuna varıldı.
Anahtar kelimeler: Konsantre büyüme faktörü, trombositten zengin fibrin, kornea, tavşan.

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate and evaluate the effectiveness of concentrated growth factor (CGF) and platelet-rich fibrin (PRF) on early healing in the treatment of experimentally created corneal defects in rabbits.
The material consisted of 18 adult healthy New Zealand White Rabbits weighing 3 kg. Rabbits are random in equal numbers; They were divided into 3 groups as CGF (Group I- n=6), PRF (Group II- n=6) and control (Group III- n=6).
Before starting the experimental phase, clinical and ophthalmic examinations were performed. Under general anesthesia, a defect of 6 mm in the center of the cornea was created in 18 eyes (right) with biopsy punch and corneal knife of 18 rabbits.
Rabbits in Group I were sutured to the conjunctiva with 6/0 propylene, fixing the CBF produced from venous blood in such a way that it completely covered the cornea. The eyelids were closed by applying tarsorrhaphy. The rabbits in Group II were fixed with PRF produced from venous blood in such a way that it completely covered the cornea and fixed with 6/0 propylene to the conjunctiva. The eyelids were closed by applying tarsorrhaphy. The rabbits in Group III, on the other hand, were dripped with 0.9% isotonic serum on the cornea, and the eyelids were closed by performing tarsorrhaphy. All groups were taken to care for 10 days post-operatively. Nutrition, mobility, infection and suture failure were observed. At the end of the post-operative 10th day, clinical examinations of all groups were performed. After measuring the amount of intraocular pressure (mm/Hg, IOP) using a tonometer, Schirmer tear test and fluorescein staining, he was euthanized and histopathologically examined.
It was noted that the results obtained when IOP measurement and Schirmer tear strip application of rabbits in Group I and Group II were within normal values, and showed good results in terms of reepithelialization after fluorescein treatment. In the rabbits in Group III, it was determined that the IOP measurement was above normal values, the amount of tears in the Schirmer test was significantly reduced, and it gave poor results in terms of reepithelialization. After the histopathological examination of all rabbits in the groups, when the groups were sorted, it was observed that the epithelial healing, the formation of collagen bundles and capillary vessel proliferation were better in the rabbits in Group I, followed immediately by the rabbits in Group II. In the rabbits in Group III, the healing of the damaged area was observed to be the least when compared to the other groups.
As a result, it was concluded that CBF and PRF are easy to prepare, they are produced from the patient's blood, they are a low cost procedure that does not form any immunological reaction, and as a result of our experiment, successful results can be obtained and they can be used safely due to their contribution to the reepithelialization of corneal defects.
Key words: Concentrated growth factor, platelet-rich fibrin, cornea, rabbit.