Görüntü rehberliğinde radyoterapi (IGRT) uygulanan prostat kanserli hastalarda hedef volüm lokalizasyonu belirlemede online kV ve cone beam BT görüntülemelerinin karşılaştırılması
Comparison of localization performance with implanted fiducial markers and cone-beam computed tomography for online image-guided radiotherapy of the prostate
Yazar: MEHMET FUAT EREN
Danışman: PROF. DR. FAZİLET ÖNER DİNÇBAŞ
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Onkoloji = Oncology ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Neoplazmlar = Neoplasms ; Prostat = Prostate ; Prostat neoplazmları = Prostatic neoplasms ; Radyografi = Radiography ; Radyoterapi = Radiotherapy ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Amaç:Görüntü rehberliğinde radyoterapi(IGRT) uygulanan prostat kanserli hastalarda hedef volüm lokalizasyonu belirlemede online kV ve CBBT görüntülemelerinin retrospektif olarak karşılaştırılması.Materyal ve Metod:Çalışmamıza 2010 yılında T1-3N0M0 prostat kanseri tanısıyla IMRT uygulanan 80 olgudan seçilen 20 olgu dahil edildi. 10 olguya prostat içine üç adet markır yerleştirildi. Tüm olgulara IMRT planı yapıldı. Her olguya ilk önce kV görüntüleme yapılarak AP ve lateral yönlerde film çekildi. Çekilen bu filmler markırsız olgularda kemik yapı oturtularak, markırlı olgularda ise markır eşleştirilmesi yapılarak LR, AP ve SI yönlerde değerlendirildi. Sonrasında diğer bir IGRT yöntemi olan CBBT çekilerek elde edilen görüntüler ile planlama BT'si ile eşleştirildi ve gerekli masa kaydırmaları online olarak yapıldı. Markırlı ve markırsız tüm olgularda standart sapma ve rastlantısal hata değerleri bulundu. İki IGRT tekniğini karşılaştırmak amacıyla her hastanın verileri istatiksel olarak Pearson korelasyon ve Bland - Altman analizi kullanılarak karşılaştırıldı. Van Herk formülü ile her olgu için verdiğimiz PTV majları değerlendirildi.Bulgular:20 olgunun, çekilen 240 kv ve CBBT imajı değerlendirildi. Tüm olgularda kv ve CBBT kullanılarak gerçekleştirilen kaydırmalar arasındaki pearson korelasyon katsayı değerleri LR, AP ve SI yönler için sırasıyla %71,5, %68,9 ve %62,4 iken markır yerleştirilmiş olgularda sırasıyla %88,3, %87,8 ve %94,5, markır yerleştirilmemiş olgularda ise sırasıyla %39,3, %22,4 ve %3,7 bulundu. Bu sonuçlara göre markır yerleştirilmiş olgularda kv ve CBBT görüntülemeleri arasındaki korelasyon daha iyi bulundu. Bland-Altman analizinde her iki grup değerlendirildiğinde markırsız olgularda LR yönünde kv ve CBBT görüntülemeleri sonucunda oluşan kaydırmalar arasındaki farkın daha uyumlu olduğu gösterildi. Van Herk formülüne göre verdiğimiz PTV marjlarının yeterli olmadığı görüldü.Sonuç:Çalışmamız iki IGRT tekniği arasındaki farklılıkları ve uyumu değerlendirmek amacıyla yapılmış olup net olarak iki teknikten birinin daha üstün olduğunu söyleyememektedir. Markırsız olgularda yumuşak doku görüntüleme üstünlüğünden dolayı CBBT, markırlı olgularda da tek başına kv görüntüleme uygulanabilir bir yöntemdir.

Abstract:
Purpose:To present our single-institution experience with image-guided radiotherapy comparing kv ? ducial markers and CBCT for daily localization of prostate cancer.Materıals and Methods:From 2010, 20 patients with prostate cancer received intensity-modulated radiotherapy with daily localization by use of implanted ? ducials. Kv portal imaging and CBCT preceded all 240 treatments. Shifts in the AP, SI, and LR dimensions were made from kV ? ducial imaging. CBCT shifts based on soft tissues were recorded. The mean and standart deviation of displacement using gold seeds and bone were calculated. Systematic and random errors were generated. Shifts were compared by use of Bland-Altman limits of agreement and Pearson coefficient of correlation. The PTV was calculated using the Van Herk Formula.Results:The Pearson coef ? cient of correlation for the patient position shifts using ? ducial markers in kV and CBCT was (R2 0.88, 0.87, 0.94) in the LR, AP, and SI directions, respectively. Bland-Altman limits of agreement in the LR %0,152, AP % 0,282 and SI % 0,097 directions with fiducials and %0.008, %0.01 and %0.057 respectively with no fiducial. Bland-Altman analysis showed signi ? cant trends in patients with no fiducial. The PTV account for prostate motion with Van Herk formula if daily matching was not done was 7.37 mm, 9.63 mm and 7.07 mm along LR, AP, SI directions respectively with kv imaging and if fiducial markers were used for dailiy matching margins 10.58 mm, 13.79 mm, 13.06 respectively.Conclusıons:Our study was performed assess the differences between the two IGRT technique but in order to it doesn?t say that which one is is clearly superior to one of two techniques. we can choose CBBT the superiority of soft tissue imaging in patients with no fiducial and kv imaging, can be applied in cases with fiducial.