"Açık Söz" gazetesine göre XX.yüzyılın başlarında Bakü haberleri
Baku news at the beginning of the 20th century according to the "Açık Söz" newspaper
Yazar: YAREN BÜŞRA DURMAZ
Danışman: DOÇ. DR. TELLİ AKHUNDOVA KORKMAZ
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Azerbaycan ve Bakü tarihsel süreç içerisinde stratejik konumu, enerji kaynakları, ekonomik büyüme, kültürel miras ve bölgesel istikrar gibi faktörler yüzünden hep önemli olmuştur. Azerbaycan bu faktörler nedeniyle tarih boyunca farklı imparatorluklara ve hanlıklara ev sahipliği yapmıştır. XIX. Yüzyılda Osmanlının dağılma süreci ile birlikte Rus egemenliğine girmiştir. Azerbaycan Rus İmparatorluğu bünyesinde girdikten sonra bağımsızlık mücadelelerine girişmiştir. XX. Yy. başlarında meydana gelen 1905 devrimi sonrasında oluşan karışıklık ise Azerbaycan toplumundaki milli şuur ve bağımsızlık fikrinin oluşmasına sebep olmuştur. Azerbaycan Cumhuriyetinin ilk milli gazetesi olan Açık Söz, 2 Ekim 1915 tarihinde Bakü'de yayın hayatına başlamıştır. Gazetenin kurucusu ve başyazarı, Azerbaycan aydınlanmacılarının önde gelen isimlerinden biri olan Mehmet Emin Resulzade'dir. Açık Söz, 1915-1918 yılları arasında Bakü'de yaşanan önemli siyasi, sosyal ve kültürel gelişmeleri yakından takip etmiş ve bu gelişmeleri okuyucularına aktarmıştır. Gazetenin haberlerinde, Birinci Dünya Savaşı, Azerbaycan'daki milli hareket, ErmeniTatar çatışmaları, Bakü petrol endüstrisi ve şehrin kültürel hayatı gibi konulara yer verilmiştir. Açık Söz'ün 1915-1918 yılları arasında yayınladığı Bakü haberleri, bu dönemde şehrin içinde bulunduğu siyasi ve toplumsal atmosferi yansıtması bakımından önemlidir. Bu haberler, Azerbaycan'ın bağımsızlık mücadelesinin önemli bir parçası olarak değerlendirilebilir.

Abstract:
Azerbaijan and Bakû have always been important throughout history due to factors such as their strategic location, energy resources, economic growth, cultural heritage, and regional stability. Azerbaijan has hosted different empires and khanates throughout history due to these factors. It came under Russian rule in the 19th century with the collapse of the Ottoman Empire. After entering the Russian Empire, Azerbaijan embarked on independence struggles. The confusion that occurred after the 1905 Revolution in the early 20th century led to the formation of national consciousness and the idea of independence in Azerbaijani society. Açık Söz, the first national newspaper of the Azerbaijan Republic, began publication in Bakû on October 2, 1915. The founder and editor-in-chief of the newspaper was Mehmet Emin Resulzade, one of the leading figures of the Azerbaijani Enlightenment. Açık Söz closely followed the important political, social, and cultural developments that took place in Bakû between 1915 and 1918 and conveyed these developments to its readers. The newspaper's news included topics such as World War I, the national movement in Azerbaijan, the Armenian-Tatar conflicts, the Bakû oil industry, and the cultural life of the city. Açık Söz's Bakû news published between 1915 and 1918 are important in that they reflect the political and social atmosphere of the city during this period. These news can be considered an important part of Azerbaijan's independence struggle.