Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Maneviyat-ı Askeriyye kitapları
The books of Military morality from Ottoman Empire to the Republic
Yazar: ALİ ASLAN
Danışman: PROF. DR. FATMA GÜL DEMİREL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Kitaplar = Books ; Maneviyat-ı Askeriyye = Maneviyat-ı Askeriyye ; Meşrutiyet II = Constitutional Monarcy II ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Sadakat = Loyalty ; Söylem analizi = Discourse analysis ; Tarihçilik = Historiography

Özet:
Bu çalışmada II. Abdülhamid, II. Meşrutiyet ve Cumhuriyet döneminde basıldığı tespit edilmiş olan maneviyât-ı askeriyye kitapları içerik ve söylem analizi öne çıkarılarak incelenmektedir. Kitapların yayınlandığı dönemlerde yaşanan gelişmelerin, kitapların içeriğine nasıl yansıdığı ortaya konulacaktır. Yaşanan dönemsel gelişmeler kitapları etkilemiş, kitapların içerik ve söyleminde önemli değişikliklere sebep olmuştur. Örneğin, II. Abdülhamid döneminde yazılmış bir kitapta yer alan sadakat kavramının, II. Meşrutiyet döneminde ve Cumhuriyet döneminde farklı bir sadakat söylemine dönüştüğü görülmektedir. II. Abdülhamid döneminde basıldığı tespit edilen kitaplarda; Allah, peygamber ve padişah üçlüsüne sadakat gösterilmesi beklenmiştir. II. Meşrutiyet ve Cumhuriyet dönemlerinde ise bu üçlünün yerini vatan ve millet gibi kavramlar almıştır. Bunun yanı sıra savaş yıllarında yazılan kitapların içerikleri ve öne çıkardığı konular da değişmektedir. Örneğin, Balkan Savaşı'ndan hemen sonra basılan kitaplarda, Rumeli'nin elden çıkması bir bahis konusu olmuştur. Ordunun savaştaki hali de eleştirilmiştir. Orduda manevi bir çöküş olduğu tespiti yapılmıştır. Bu duruma bir çözüm getirmek için; askerin maneviyatının yükseltilmesinin ve bir vatan mefkuresinin dimağlarda yer etmesinin gerekliliği vurgulanmıştır. Dolayısıyla çalışma; maneviyat-ı askeriyye kitaplarının yayınlandıkları dönemlerde yaşanan gelişmelerin ve değişen atmosferin kitaplara nasıl yansıdığını ortaya koyacaktır. Ayrıca bu çalışma, kitapların nasıl bir ortamda, niçin kaleme alındıklarını ve dönemsel olarak askerlere verilmesi gerektiği düşünülen manevi unsurların neler olduğunu anlamak açısından önem taşımaktadır.

Abstract:
This thesis scrutinizes the books of military morality which was found to be published during the reign of Abdulhamid II, Second Constitutional Monarchy Period and Republic Period, by featuring the analysis of the contents and the discourses of the books. This work will reveal the effects of the periodical events on the books of military morality. For example the discourse of loyalty in the books which was published during the reign of Abdulhamid II, differs from the ones which were published during the Second Constitutional Monarchy Period or from the ones which were published during the Republic Period. During the reign of Abdulhamid II, soldiers were expected to be loyal and obedient to Allah, to his Messenger and to the Sultan. With the beginning of the Second Constitutional Monarchy Period those were replaced by "motherland" and "nation". Furthermore, the contents of the books which was published during the years of war also differs from the other books. For example the loss of Rumelia is a topic of discussion in the books which was published after the Balkan Wars. In these books the state of the Ottoman Army were criticized. Some writers even pointed out that there was a moral collapse within the army. They also emphasized the need to reinforce the morality and the need to establish an ideal of a nation or a motherland in the minds of soldiers. Thereby this work will reveal that the political events did affect the contents and the discourses of the books of military morality. Also this work will be important to understand the reasons to write the books of military moralitiy in certain periodical conditions and to understand the different moral elements from different periods which were wanted to be imposed upon soldiers.