Yutma bozukluğu olmayan yetişkin bireylerde yutma manevraları sırasında gerçekleşen kas aktivasyonunun ultrasonla değerlendirilmesi
Ultrasound evaluation of muscle activation during swallowing maneuvers in adults without swallowing disorders
Yazar: AYŞEGÜL YILMAZ
Danışman: PROF. DR. ELÇİN TADIHAN ÖZKAN ; PROF. DR. MÜGE MÜZEYYEN ÇİYİLTEPE
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Dil ve Konuşma Terapisi = Language and Speech Therapy ; Fizyoloji = Physiology ; Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Kulak-burun-boğaz hastalıkları = Otorhinolaryngologic diseases ; Ultrasonografi = Ultrasonography ; Yutma bozuklukları = Deglutition disorders

Özet:
Medikal uygulamalar için güvenli kabul edilen ve yaygın şekilde kullanılan bir teknoloji olan ultrason (US), yutma fonksiyonu değerlendirmelerinde kullanımı artmaya başlayan ve rehabilitasyon sürecinde de kullanılmaya başlayan bir teknolojiyi temsil etmektedir. Yutma manevraları terapi seçeneklerinde sıklıkla tercih edilen yöntemlerdendir Bununla birlikte, bugüne kadarki mevcut alanyazına bakıldığında yutma bozukluklarının değerlendirilmesi ve müdahalesinde ultrason kullanımının seyrek; yutma manevraları sırasında kas aktivasyonu ve larengeal elevasyonu inceleyen çok az çalışma olduğu görülmektedir. Bu çalışma, yutmanın orofarengeal fazda gerçekleşen bozuklukların müdahalesinde sıklıkla kullanılan üç yutma manevrasının uygulanması sırasında US kullanımını doğrulamak için farklı yaş ve cinsiyet grubunda ağız tabanı kaslarının hareketlerini, zamanlamasını karşılaştırmayı ve manevralar sırasındaki hyoid-larenks yakınlaşmasına ilişkin sayısal veriler elde etmeyi amaçlamaktadır. Elde edilen bulgular doğrultusunda yutma manevraları sırasında gerçekleşen sürelerin yaşla birlikte uzadığı, hyoid-larenks yakınlaşmasını sağlayan en etkili tekniğin Mendelsohn manevrası olduğu bulunmuştur. Bununla birlikte kişilerin koopere olmakta en çok zorlandıkları manevranın da yine Mendelsohn manevrası olduğu bulunmuştur. Dolayısıyla bu çalışma, manevraları uygulama sırasında ultrasonun kullanılabileceğini göstermekte; yutma manevralarına ilişkin kas aktivasyon bilgisi sunmaktadır.

Abstract:
Ultrasound (US), a widely used technology that is considered safe for medical applications, represents a technology that has started to be used in swallowing function evaluations and in the rehabilitation process. Swallowing maneuvers are frequently preferred therapy options. However, the existing literature to date shows that the use of ultrasound in the assessment and intervention of swallowing disorders is infrequent, and very few studies have examined muscle activation and laryngeal elevation during swallowing maneuvers. This study aims to compare the movements and timing of the floor of the mouth muscles in different age and gender groups and to obtain quantitative data on hyoid-laryngeal convergence during the maneuvers in order to validate the use of US during the application of three swallowing maneuvers frequently used in the intervention of disorders occurring in the oropharyngeal phase of swallowing. According to the findings, it was found that the duration of swallowing maneuvers increased with age and the most effective technique for hyoid-larynx convergence was the Mendelsohn maneuver. However, Mendelsohn's maneuver was also found to be the maneuver in which the subjects had the most difficulty in cooperating. Therefore, this study shows that ultrasound can be used during the application of maneuvers and provides muscle activation information regarding swallowing maneuvers.