Akut pulmoner tromboemboli'de kardiyak troponin ve basitleştirilmiş pulmoner emboli ağırlık indeksi'nin (spesı) tedaviyi yönlendirmedeki rolü
Role of cardiac troponin and simplified pulmonary thromboembolism severity index (spesi) on processing of the treatment of acute pulmonary thromboembolism
Yazar: HAYRİYE BEKTAŞ AKSOY
Danışman: DOÇ. DR. SAVAŞ ÖZSU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı kardiyak troponin ve sPESI'nin akut pulmoner tromboembolide (PTE) tedaviyi yönlendirmedeki rolünü değerlendirmektir. Bu çalışmadan beklentimiz; kardiyak troponin seviyesi normal olan ve sPESI'ye göre düşük risk grubunda olan hastaların ayaktan tedavi edilebilirliğini değerlendirmektir. sPESI ve kardiyak enzimlerin birlikte kullanıldığı çalışmalar mevcuttur. Ancak ayaktan tedavi değerlendirmesinde sPESI ve kardiyak enzimler birlikte kullanılmamıştır. 
Metod: Çalışmamız Nisan 2012 ve Mayıs 2014 tarihleri arasında Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göğüs Hastalıkları Kliniği'nde yürütüldü. Çalışmaya göğüs hastalıkları servisi, polikliniği ve üniversitemiz acil servisine başvuran akut PTE tanısı konulan, ayaktan ve yatarak takip edilen 206 hasta alındı. Hastalar tanı anından sonra 90 güne kadar prospektif olarak takip edildi. Primer sonlanım ilk 90 gün içinde tüm nedenlere bağlı ölümler, sekonder sonlanım ise nonfatal kanama veya rekürren VTE (venöz tromboemboli) olarak tanımlandı. Ayrıca ilk 30 günlük ölümler de kaydedildi. Kanser varlığı düşük riskli sPESI skorlamasında göz ardı edildi. Troponin-I cut-off değeri 0.04 ng/mL ve troponin-T cut-off değeri 0.014 ng/mL olarak kabul edildi. Hastalar troponin ve sPESI faktörlerine göre dört gruba ayrıldı. Grup-1: troponin negatif ve sPESI düşük; grup-2: troponin negatif ve sPESI yüksek; grup-3: troponin pozitif ve sPESI düşük; grup-4: troponin pozitif ve sPESI yüksek riskli hastalardan oluşmaktaydı. Grup-1'deki hastaların ayaktan tedavi edilmesi planlandı. 
Bulgular: Grup-1'de 52 hasta (%25.2), grup-2'de 44 hasta (%21.4),  grup-3'te 7 hasta (%3.4) ve grup-4'te 103 hasta (%50) yer aldı. Grup-1'de 30 günlük mortalite %1.9 iken 90 günlük mortalite %5.7 oranında saptandı (p<0.01). Grup-1'de 31 hasta (%59.6) ayaktan tedavi edildi. Ayaktan tedavi edilen hastalarda 30 günlük mortalite saptanmazken (%0, p=.003), 90 günlük mortalite %1.7 olarak saptandı (p=.002).
Sonuç: Çalışmamızda akut PTE'de troponin negatif ve sPESI düşük riskli hastaların güvenle ayaktan tedavi edilebileceği, bununla birlikte tek başına kanser varlığının yatış gerekçesi olmadığı gösterildi.

Abstract:
Aim: The aim of this study is to evaluate the role of cardiac enzymes and sPESI in guiding treatment of acute pulmonary thromboembolism (PTE). Our objective is to evaluate the plausibility of treating patients who have normal cardiac troponin levels and who are in low risk group according to sPESI as outpatient. There are studies involving combination of sPESI and cardiac enzymes. However, these two have not been used together in outpatient examination.
Method: The study was conducted in Karadeniz Technical University, Faculty of Medicine, Chest Diseases Clinic, during April 2012 - May 2014. Study included 206 inpatients and outpatients totally, who applied to chest diseases ward, polyclinic and emergency service of our university hospital and who were diagnosed with acute PTE. Patients were followed up prospectively up to 90 days from the time of diagnosis. Primary outcome was determined as mortality due to all reasons within the first 90 days, and secondary outcome was determined as non-fatal major hemorrhage or recurrent venous thromboembolism (VTE). In addition, mortality during the first 30 days were recorded. The presence of cancer was not included in the sPESI scoring. Troponin-I cut-off value was established as 0.04 ng/mL, and troponin-T cut-off value was established as 0.014 ng/mL. Patients were categorized into four groups according to their troponin levels and factors of the sPESI. Patients in these groups were as follows: In group-1, both have negative troponin and in low risk sPESI; in group-2, have negative troponin and in high risk sPESI; in group-3, have positive troponin and in low risk sPESI; in group-4, both have troponin positive and in high risk sPESI. Patients in group-1 were planned to be treated as outpatients.      
Results: There were 52 patients (25.2%) in group-1, 44 patients (21.4%) in group-2, 7 patients (3.4%) in group-3, and 103 patients (50%) in group-4. In group-1, 30 days mortality rate was 1.9%, while 90 days mortality rate was 5.7% (p<0.01). 31 patients (59.6%) in group-1 were treated as outpatients. While there was no 30 days mortality in outpatients (0%, p=.003), 90 days mortality rate was detected as 1.7% (p=.002).
Conclusion: In our study we observed that patients with acute PTE, who have low-risk sPESI and negative troponin levels can be safely treated on an outpatient basis. Also the presence of cancer alone does not warrant hospitalization.