Futbolun bir ideolojik aygıt olarak kullanılması ve bunun medyadaki yansımaları
The utilization of football as an ideological apparatus and its reflection on the media
Yazar: ÖMER ONUR ERDEM
Danışman: YRD. DOÇ. GÜVEN BÜYÜKBAYKAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Gazetecilik = Journalism
Dizin: Basın = Press ; Futbol = Football ; Medya = Media ; İdeoloji = Ideology

Özet:
İnsanoğlunun ilkel çağlardan beri yuvarlak cisimleri tekmeleyerek oyun oynama merakı, 19. Yüzyıl'a gelindiğinde futbolun doğmasıyla apayrı bir boyut kazanmıştır. Kısa süre içinde dünyanın hemen hemen her köşesinde oynanmaya ve büyük bir hayran kitlesi tarafından takip edilmeye başlayan futbol, bunun sonucunda kitleleri daha rahat kontrol altına almak ve onlara daha rahat yön verebilmek isteyen güç odakları tarafından bu uğurda kullanılan bir araca da dönüşmüştür.`İdeoloji' kavramı üzerine ünlü filozofların yaptığı tanımlamalar içinde, ideolojinin, egemen durumdaki bir sosyal grubun, sınıfın veya siyasi gücün, kendi iktidarını meşru kılmasına yardımcı olan düşünceler veya yanlış düşünceler olduğu tespiti üzerinde sıkça durulmaktadır. Söz konusu düşüncelerin kitlelere aktarımındaysa bazen çeşitli aygıtlara başvurulmakta, ideolojiler, bu aygıtlar üzerinden yapılan dolaylı bir simgesel anlatımla kitlelere aktarılmaktadır. Futbol da söz konusu aygıtlar içerisinde, oyunun büyük popülariteye sahip olduğu hemen her ülkede, en çok başvurulanlardan biridir. Futbol gibi, kitle iletişim araçları da, kalabalık topluluklara ulaşmaya başladıkları günden itibaren, ideolojilerin yansıtılması doğrultusunda en çok kullanılan aygıtlar arasındaki yerlerini almışlardır. Dolayısıyla hem futbol, hem de medya, bu açıdan ortak bir paydada buluşmaktadır. Bunun sonucunda ideolojilerini kitlelere yansıtmak isteyen kesimler, sık sık futbolla medyayı iç içe geçmiş bir biçimde kullanma yoluna gitmişler, özellikle de futbol üzerinden vermeye çalıştıkları mesajların taşıyıcısı olarak medyayı kullanma formülünü tercih etmişlerdir.

Abstract:
The curiosity of mankind on playing games by kicking round objects since the Ancient times have reached to a totally new dimension in the 19th century with the birth of football. Football, which has begun to be played and followed by enthusiastic crowds almost in the every corner of the world in a short period, has transformed into a tool as a result of this, by the power hordes that aim to have control over the masses and to direct those masses much more easily, to be used on those manners.Throughout the definitions that were made by famous philosophers on the concept of `ideology?, the evaluation of ideology as the ideas or the false ideas of a social group, class or a political power that?s in the ruling position, is frequently mentioned. For the transmission of the ideas in question to the masses, sometimes various apparatuses are called upon and ideologies are transmitted to the masses by an indirect symbolical expression through these apparatuses. Football, within the apparatuses in question, is one of the most frequently used in the places where it has a vast popularity. Just as football, the mass media, since the day it began to reach large crowds, has taken its place among the apparatuses that are most frequently used to reflect ideologies. Thus, both football and media share a common ground on this matter. As a result of this, the groups that want to reflect their ideologies, have preferred to use football and media in a combined way time after time and especially they opted for the formula of using media as the transmitter of the messages that they try to give through football.