Sınır kentinde turizm ve ticaret: İranlı turistlerin Van kenti esnaflık kültürüne etkisi
Tourism and trade in a border city: The impact of Iranian tourists on the tradesmanship culture of Van city
Yazar: SEHER TİTİZ
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM NACAK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Gündelik yaşam olgusu, sosyal düzenin sermayesi niteliğindedir. Sınırda gündelik yaşam ise toplumsal düzene ilişkin değişim ve dönüşümleri içerisinde barındırmasından ötürü önemli sosyolojik bir gerçekliktir. Çalışma, sınır kenti niteliği taşıyan Van ilindeki esnaflık kültürünün değişim dönüşümünü, İranlı turistlerin kente yoğun rağbet ve ziyaretlerinden hareketle incelemiştir. Bu bağlamda araştırma, İranlı turistlerin Van kentindeki gündelik yaşam deneyimlerinin esnaflık kültürüne etkisini, üç temel sektör etrafında kümelenerek ele almaktadır. Bahsi geçen sektörler; yeme- içme bağlamında lokantalar, giyim- kuşam bağlamında mağazalar ve barınma bağlamında otelleri kapsamaktadır. Araştırma, öncelikle kentin ticari kültürüne ve turizm anlayışına, Van'daki ticari hareketliliğin sosyolojik bağlamda nasıl gerçekleştirildiğine, yerel esnafın İranlı turistlere bakış açısını etkileyen faktörlerin ne olduğuna, İranlı turistlerin kentteki gündelik yaşam deneyimleri sonucu nasıl bir esnaflık kültürü tipolojisi oluştuğuna, kentteki yerel esnafların konuya ilişkin görüşlerini öğrenmek adına literatür araştırması sonucu oluşturulan yarı yapılandırılmış soru formuyla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, nitel araştırma yöntemlerden durum çalışma çalışması ve katılımcı gözlem tekniği kullanılmıştır. Çalışma sonucunda, İranlı turistlerin gelişleriyle esnaflık kültürünün değiştiğine, eğlence merkezlerinin esnaflık ve yerel halkı üzerinde toplumsal sonuçlarının olduğuna ve kentteki İranlı turist profillerinin yerel esnaf ile ilişkisine, Van esnaflarının dijitalleşme ve kapitalist ekonomik sistemi ile mücadelesinin nasıl gerçekleştiğine ve İranlı turist ziyaretlerinin yalnızca kentsel turizm ve sınır ticareti bağlamında gerçekleşmediğine, İranlı turist taleplerinin yerel halka nazaran daha fazla ön planda tutulduğu yeni bir esnaflık kültürünün olduğunu, esnaflık itibarının para ve hizmet ilişkisi bağlamında değerlendirildiğinde maddi çıkarların öncelendiği ve bu durumun yerel esnaf-müşteri ilişkisini üzerinde etkilediği olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The phenomenon of everyday life is the capital of the social order. Everyday life at the border is an important sociological reality because it contains changes and transformations related to the social order. The study examined the change transformation of artisan culture in Van province, which is a border city, based on the intense demand and visits of Iranian tourists to the city. In this context, the research considers the impact of Iranian tourists' daily life experiences in the city of Van on artisan culture by clustering around three main sectors. The mentioned sectors are; it includes restaurants in the context of food and drink, shops in the context of clothing and hotels in the context of housing. The research primarily focused on the commercial culture and tourism understanding of the city, how commercial mobility in Van is realized in a sociological context, what are the factors affecting the perspective of local tradesmen to Iranian tourists, how a typology of artisan culture is formed as a result of Iranian tourists' daily life experiences in the city, interviews were conducted with a semi-structured questionnaire created as a result of literature research in order to find out the opinions of local tradesmen in the city on the subject. In the study, case study study and participant observation technique, one of the qualitative research methods, were used. As a result of the study, it was found that the artisan culture has changed with the arrival of Iranian tourists, entertainment centers have social consequences on artisans and local people, and the relationship of Iranian tourist profiles in the city with local tradesmen, how Van tradesmen struggle with digitalization and the capitalist economic system, and that Iranian tourist visits do not occur only in the context of urban tourism and border trade, there is a new artisan culture in which Iranian tourist demands are given more priority than local people, when the reputation of tradesmanship is evaluated in the context of the relationship between money and service, it has been concluded that financial interests take precedence and this situation affects the local tradesman-customer relationship.