XX. yüzyılda modernizmin Türk ve Gürcü poetikasındaki etkileri
The effects of modernism on Turkish and Georgian poetics in the XXth century
Yazar: MARİAMİ GAPRİNDASHVİLİ
Danışman: PROF. DR. GONCA GÖKALP ALPASLAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 20. yüzyıl = 20. century ; Gürcü edebiyatı = Georgian literature ; Karşılaştırmalı edebiyat = Comparative literature ; Modernizm = Modernism ; Modernleşme = Modernization ; Poetika = Poetics ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; Şiir = Poem

Özet:
Batı'da gelişen modernizm Türk ve Gürcü edebiyatını ve özellikle de şiiri etkilemiştir. Edebi alanda farklı dönemlerde ortaya çıkan modernleşme hareketleri arasında büyük benzerlikler bulunmaktadır. Modernizm Gürcistan'da Maviboynuzlularla 1915 yılında görülmüştür. Ardından gelen H2SO4 şiir hareketi de Gürcü şiirinde modernleşmenin devamı niteliğindedir. Türkiye'de ise şiirde Tanzimat'tan başlayan yenileşme 1950'lerde İkinci Yeni şiirinde zirveye ulaşmıştır. Farklı dillerde konuşan bu iki ülkenin şairleri birbirlerini ve eserlerini tanımadıkları için aralarında bir etkileşimden söz edilemez. Ancak her iki ülkenin şiirinde de Batı modern şiirinin öğelerini izleyebiliyoruz. Avrupa'da gelişen modernist akımlar Gürcü şairler üzerine doğrudan etkili olmuştur ve bu etki eşzamanlıdır. Türkiye'de ise bu etki gecikmelidir. 
Şiirde dilin, sözdiziminin, imlanın değişimi, serbest veznin kullanılması, kafiyesiz dizeler yazma denemeleri Gürcü ve Türk şiir hareketlerinin ortak noktalarındandır. Arkada gelişen baskıcı siyasi ortamları karşısında her iki milletin şiir hareketlerinin siyasetten uzak durma tercihleri de ortaktır. Sanatçıların eserlerinde imgelerin ve simgelerin egemenliğinin kaynağı buradadır. Ayrıca şiir dışında, şiir üzerine düzyazı yazma geleneği de Batı'dan gelen bir yeniliktir. Yaratılan yeni şiirde kullanılan kavramlar, icat edilen sözcükler vs. hakkında açıklamalar bu düzyazılarda yer alır. İkinci Yeniciler de Maviboynuzlular da bu amaçla düzyazılara sıklıkla başvurmuştur.
Bu çalışmada her iki ülkenin şiirindeki modernleşme süreci şairlerin düzyazılarından yola çıkarak değerlendirilmiştir.

Abstract:
Developed on the West, the modernism had affected Turkish and Georgian literature and especially poetry. There are great similarities between the modernization movements that emerged in different periods in the literary field. Modernism  came to Georgia with the Bluehorns (Tsisperkhantselebi-original name) in 1915. The subsequent H2SO4 poetry movement was also a continuation of this innovation in Georgian modern poetry. In Turkey, the innovation that started in the Tanzimat era reached its peak in the Second New (İkinci Yeni-original name) poetry in the 1950s. Since the poets of these two countries, who was speaking different languages, didn't not know each other and their works, there was no interaction between them. However, we can trace the elements of western modern poetry in the literature of both countries.The modernist movements that were developed in Europe had a direct impact on Georgian poets and this effect was simultaneous. In Turkey, this effect was delayed.
The change of language, syntax, orthography in poetry, use of free verse, attempts to write rhymed lines are common points of Georgian and Turkish poetry movements.In the face of the oppressive political environment developing in the background, the poetry movements of both nations had a common preference to stay away from politics.Here is the source of the dominance of images and symbols in the works of artists.In addition to thepoetry, the tradition of writing prose on poetry was an innovation from the west. Concepts used in the new poem created, words invented, etc. Explanations about it are contained in these prose.Both the Second New and the Bluehorns frequently resorted to prose for this purpose.
In this thesis, the modernization process in the poetry of both countries was evaluated based on the prose of the poets.