Pandemi kliniklerinde çalışan hemşirelerde ikincil travmatik stres ve psikolojik dayanıklılığın ilişkisi
The relationship between secondary traumatic stress and resilience in nurses working in pandemic clinics
Yazar: YASEMİN YÖNEM
Danışman: DOÇ. DR. ELVAN EMİNE ATA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
ÖZET
Amaç: Bu araştırmada, pandemi kliniklerinde çalışan hemşirelerde ikincil travmatik stres ve psikolojik dayanıklılık ilişkisini ve etkileyen faktörleri değerlendirmek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma örneklemini İstanbul'da bir eğitim araştırma hastanesinde Temmuz-Aralık 2021 tarihleri arasında çalışmakta olan ve araştırmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan 208 hemşire oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (YPDÖ) ve İkincil Travmatik Stres Ölçeği (İTSÖ) kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler bilgisayar ortamında değerlendirilmiştir. Katılımcıların tanımlayıcı özelliklerinin belirlenmesinde frekans, yüzde, ortalama ve standart sapma, ölçek puanları arasındaki ilişki Pearson korelasyon ve lineer regresyon analizleri aracılığıyla değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Hemşirelerin yaş ortalaması 28,68±5,58 yıl olup, %87,5'i kadın ve %69,2'si lisans mezunudur. Hemşirelerin %91,8'i pandemi kliniğinde hastalık bulaşma korkusu yaşadığını belirtmiştir. Hemşirelerin İTSÖ puan ortalaması 47,86±13,28 ve YPDÖ puan ortalaması 125,875±17,681 olarak saptanmıştır. İTSÖ ve YPDÖ puan ortalamaları arasında negatif yönde zayıf düzeyde anlamlı ilişki olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Ölçeklerin toplam puanları arasındaki ilişkiyi belirlemek üzere yapılan regresyon analizi anlamlı bulunmuş (p<0,05) olup, YPDÖ'nün yüksek olmasının İTSÖ düzeyini azaltan bir faktör olduğu saptanmıştır (ß=-0,273).
Sonuç: Hemşirelerin hastalık bulaşmasından korktukları, pandemi kliniğinde çalışmaktan fiziksel, ruhsal ve sosyal olarak etkilendikleri ve bu etkilere maruz kalan hemşirelerin daha çok ikincil travmatik stres yaşadığı, hemşireler için psikolojik dayanıklılığın yüksek olmasının ikincil travmatik stres düzeyini azaltan bir faktör olduğu söylenebilir.

Abstract:
ABSTRACT
Aim: In this study, it was aimed to evaluate the relationship between secondary   traumatic stress and resilience and the affecting factors in nurses working in pandemic clinics. 
Materials and Methods: The research sample consisted of 208 nurses working in a training and research hospital in Istanbul and meeting the inclusion criteria between July 2021 and December 2021. Introductory Information Form, Adult Resilience Scale and Secondary Traumatic Stress Scale were used to collect data. The data obtained in the research were evaluated in the computer environment. In determining the descriptive characteristics of the participants, the relationship between frequency, percentage, mean and standard deviation, scale scores was evaluated through Pearson correlation and linear regression analyzes.
Results: The mean age of the nurses is 28.68±5.58 years, 87.5% of them are women and 69.2% of them are bache'or's degree. 91.8% of the nurses stated that they was afraid of contagion in the pandemic clinic. The nurses' mean Secondary Traumatic Stress Scale score was 47.86±13.28, and the average Resilience Scale for Adults score was 125.875±17.681. It was determined that there was a negative, weak and significant relationship between the mean scores of Secondary Traumatic Stress Scale and Resilience Scale for Adults (p<0.05). The regression analysis performed to determine the relationship between the total scores of the scales was found to be significant (F=16.603; p<0.05), and it was determined that high Resilience Scale for Adults was a factor that decreased the Secondary Traumatic Stress level (ß=-0.273).
Conclusion: It can be said that nurses are afraid of contagion, they are physically, mentally, and socially affected by working in the pandemic clinic, and the nurses who are exposed to these effects mostly experience secondary traumatic stress, and the high psychological resilience of nurses is a factor that reduces the level of secondary traumatic stress.