Eğitim Bilişim Ağı'ndaki (EBA) ortaokul matematik içeriklerine yönelik hazırlanan videoların çoklu ortam tasarım ilkelerine göre incelenmesi
Investigation of videos prepared for middle school mathematics content in Education Informatics Network (EBA) according to multimedia design principles
Yazar: FATMA DİNLER ESİM
Danışman: PROF. DR. PERİHAN DİNÇ ARTUT
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim Bilişim Ağı = Education Information Network ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Ortaokullar = Secondary schools ; Tasarım ilkeleri = Design principles ; Video = Video ; Video destekli öğretim = Video supported teaching ; Çoklu öğrenme ortamı = Multimedia learning environment

Özet:
MEB tarafından FATİH projesinin içerik ayağı olarak geliştirilen EBA; evde, okulda kısacası akla gelen her yerde zaman ve mekân sınırı olmadan BT araçları sayesinde etkin materyaller kullanımını destekleyerek teknolojinin eğitim ve öğretim ortamları ile bütünleşmesini sağlayan bir uzaktan eğitim platformudur. EBA içerisinde ders içeriklerine ait videolar, çok sayıda ders kaynağı, ses dosyaları, görsel içerikler, dergiler ve dijital oyunlar gibi pek çok çoklu ortam dosyası bulunmaktadır. Bu araştırmanın amacı ortaokul matematik dersi için hazırlanan ve EBA (Eğitim Bilişim Ağı) platformu üzerinden gerek uzaktan eğitim faaliyetlerinde gerekse ders içi faaliyetlerde öğrencilerin ve öğretmenlerin kullanımına sunulan videoların çoklu ortam tasarım ilkelerine uygunluğunun incelenmesidir. 
Nitel araştırma desenlerinden biri olan durum çalışması deseninin kullanıldığı bu araştırmada 2020-2021 Eğitim ve Öğretim yılında EBA platformu EBA Dersler modülü üzerinden erişime açık olan ortaokul 5.sınıf matematik ders içeriklerine yönelik hazırlanan videoların çoklu ortam tasarım ilkeleri doğrultusunda incelenmesi doküman analizi yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Yapılan bu araştırmanın çalışma grubunu EBA'daki ortaokul 5.sınıf matematik ders içeriklerine yönelik olarak hazırlanan 98 adet video oluşturmaktadır. Araştırmadan elde edilen veriler "Eğitim amaçlı çoklu ortam uygulamalarını değerlendirme dereceli puanlama anahtarı" kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada veri analizlerinin güvenirliğini sağlamak amacıyla ikinci bir kodlayıcı ile çalışılmıştır. Kodlayıcılar arası uyum katsayısı 0,87 olarak hesaplanmıştır bu sonuç gözlemciler arasındaki uyumun çok iyi düzeyde olduğunu göstermektedir. Araştırmanın sonunda EBA' daki ortaokul 5. sınıf matematik içeriklerine yönelik hazırlanan videoların içeriğinde kullanılan görsel, animasyon, metin, tablo ve grafik gibi unsurların ekran üzerinde hizalanarak verildiği, videolarda günlük konuşma dilinin tercih edildiği, konunun önemli yerlerine çeşitli yöntemlerle (yazı rengi, boyutu, kalınlığı gibi) vurgu yapıldığı, kısacası videoların Mayer' in (2009) çoklu ortam tasarım ilkeleri ile önemli oranda uyumlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 

Anahtar kelimeler: EBA, EBA Ders, çoklu ortam tasarım ilkeleri, ortaokul matematik ders içerikleri

Abstract:
EBA as the content of FATİH project by MEB; It is a distance education platform that enables the integration of technology with education and training environments by supporting effective materials thanks to IT tools, at home, at school, in short, wherever it comes to mind. There are many multimedia files in EBA such as videos, many course materials, audio files, visual contents, magazines and digital games. The aim of this research is to examine the compatibility of the videos prepared for the secondary school mathematics course and made available to the students and teachers in both distance education activities and in-class activities via the EBA (Educational Information Network) platform with multimedia design principles.
In this research, in which the case study design, one of the qualitative research designs, was used, the videos prepared for the secondary school 5th grade mathematics course contents, which are open to access through the EBA platform EBA Courses module in the 2020-2021 academic year, were examined in accordance with the multimedia design principles, using the document analysis method. The working group of this research consists of 98 videos prepared for the 5th grade mathematics course contents in EBA. The data obtained from the research were analyzed by using the "Educational Multimedia Applications Evaluation Rubric". In the research, a second encoder was used to ensure the reliability of the data analysis. The coefficient of agreement between coders was calculated as 0.87, this result shows that the agreement between observers is at a very good level. At the end of the research, elements such as visuals, animations, texts, tables and graphics used in the content of the videos prepared for the secondary school 5th grade mathematics content in EBA are aligned on the screen, the daily spoken language is preferred in the videos, the important parts of the subject are highlighted with various methods (writing color, size, etc.). In short, it was concluded that the videos were significantly compatible with Mayer's (2009) multimedia design principles.

Keywords: EBA, EBA Course, multimedia design principles, middle school mathematics course contents.