Ratlarda deltametrin maruziyetine karşı krisin, vitamin E ve kombinasyonlarının etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the efficacy of chrysin, vitamin E, and their combinations against subacute deltamethrin exposure in rats
Yazar: ONUR TOPAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET YASİN TEKELİ
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji ve Toksikoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Deltametrin = Deltamethrin ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Krisin = Chrysin ; Lipid peroksidasyonu = Lipid peroxidation ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Sıçanlar = Rats ; Vitamin E = Vitamin E

Özet:
Bu çalışma ile tip II sentetik bir piretroid olan deltametrine maruz kalan ratlarda polifenolik flavonoid bileşik olan krisin ve E vitaminin koruyucu etkilerinin araştırılması amaçlandı. Çalışmada her grupta 8 adet olacak şekilde toplam 56 adet 6-8 haftalık 180-250 g ağırlığında Wistar Albino ırkı erkek rat kullanıldı. Gruplar sırasıyla kontrol, deltametrin (15 mg/kg/gün), krisin (100 mg/kg/gün), E vitamini (100 mg/kg/gün), deltametrin (15 mg/kg/gün) + krisin (100 mg/kg/gün), deltametrin (15 mg/kg/gün) + E vitamini (100 mg/kg/gün) ve deltametrin (15 mg/kg/gün) + krisin (100 mg/kg/gün) + E vitamini (100 mg/kg/gün) olarak belirlenerek belirtilen miktarlarda 21 gün boyunca ratlara gavajla uygulama yapıldı. Deneme süresinin sonunda ketamin-ksilazin anestezisi altında kalbe punksiyon yapılarak antikoagulansız tüplere kan örneği alındı. Kan örnekleri alınan ratlardan servikal dislokasyon sonrası karaciğer, böbrek, beyin, testis, kalp ve akciğer dokuları çıkarıldı. Serumda trigliserit, kolesterol, albümin, total protein, BUN, ürik asit ve kreatinin düzeyleri ile LDH, AST, ALT ve ALP aktiviteleri ölçülürken doku örneklerinde MDA, NO ve GSH düzeyleri ile SOD, CAT, GPx, GR ve GST aktiviteleri ölçüldü. Sonuçlar ortalama ± standart sapma olarak ifade edildi. Veriler istatistiksel olarak IBM SPSS Statistics 21 paket programı kullanılarak değerlendirildi. Bütün ölçümlerde istatistiksel farklılıklar ve önem seviyeleri tek yönlü varyans analizi (One Way ANOVA) ile değerledirilirken gruplar arasındaki farklılığın belirlenmesinde ise Tukey testi kullanıldı. Çalışma sonuçları kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, krisin ve E vitamini uygulanan grubun parametrelerinde herhangi bir değişiklik tespit edilmedi. Deltametrin uygulanan grupta kontrole kıyasla MDA ile NO seviyelerinde anlamlı bir artış kaydedildi. GSH düzeyleri ile GSH-Px, GR, GST, SOD ve CAT aktivitelerinde ise azalma tespit edildi. Ayrıca serum trigliserit, kolesterol, BUN, kreatinin ve ürik asit düzeyleri ile AST, ALT, LDH ve ALP aktivitelerinde artış olduğu görülürken total protein ve albümin düzeylerinde ise azalma olduğu görüldü. Deltametrin ve krisin ve/veya E vitamininin birlikte uygulandığı gruplarda piretroidin etkileri ya tamamen ya da neredeyse tersine çevrilmiştir. Sonuç olarak, krisin ve E vitamininin oksidatif stresin modülasyonu ile ratlarda deltametrinin neden olduğu toksisiteye karşı koruma sağlayabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Deltametrin, Krisin, Vitamin E, Lipid peroksidasyon, Oksidatif stres, Rat

Abstract:
This study, it was aimed to investigate the protective effects of chrysin, a natural polyphenolic flavonoid compound, and vitamin E in rats exposed to deltamethrin, a type II synthetic pyrethroid. For this purpose, a total of 56 Wistar Albino male rats, aged 6 to 8 weeks and weighing 180 to 250 g, were used, 8 in each group. The groups were determined, respectively, control, deltamethrin (15 mg/kg/day), chrysin (100 mg/kg/day), vitamin E (100 mg/kg/day), deltamethrin (15 mg/kg/day) + chrysin (100 mg/kg) /day), deltamethrin (15 mg/kg/day) + vitamin E (100 mg/kg/day) and deltamethrin (15 mg/kg/day) + chrysin (100 mg/kg/day) + vitamin E (100 mg/kg) /day), and the indicated doses were administered by gavage to rats for 21 days. At the end of the trial period, heart puncture was performed under ketamine-xylazine anesthesia and blood samples were taken into tubes without anticoagulant. Rats whose blood samples were taken had liver, kidney, brain, testis, heart and lung tissues removed after cervical dislocation. While levels of triglyceride, cholesterol, albumin, total protein, BUN, uric acid, and creatinine, and activities of LDH, AST, ALT, and ALP were measured in serum, MDA, NO and GSH levels and SOD, CAT, GPx, GR and GST activities were measured in tissue samples. Results were expressed as mean ± standard deviation. The dataset was statistically evaluated using the IBM SPSS Statistics 21 package program. Statistical differences and significance in all measurements were evaluated by one-way analysis of variance (One-Way ANOVA), while the Tukey test was used to determine the difference between groups. Compared to the control group, no changes were detected in the parameters of the chrysin and vitamin E groups. In comparison to the control group, the deltamethrin group demonstrated a significant increase in MDA and NO levels. GSH levels and GPx, GR, GST, SOD, and CAT activities were decreased. In addition, the activities of the AST, ALT, LDH, and ALP and levels of triglyceride, cholesterol, BUN, creatinine, and uric acid in the serum increased, while levels of total protein and albumin levels in the serum were decreased. The effects of pyrethroid were either completely or almost completely reversed in the deltamethrin and chrysin and/or vitamin E co-administered groups. In conclusion, it is thought that chrysin and vitamin E may protect against deltamethrin-induced toxicity in the rat by modulating oxidative stress.
Keywords: Deltamethrin, Chrysin, Vitamin E, Lipid peroxidation, Oxidative Stress, Rat