Ebeveyn reddi algısı yüksek olan ergenlerin şiddet eğilimine yönelmesinde bağlanma biçiminin etkisinin incelenmesi
Analyzing the effect of affiliation type in its being tended towards tendency to violence of the adolescence with the perception of parents rejection
Yazar: FATİH KARABOĞA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ENGİN EKER
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Lise öğrencileri = High schools students ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu araştırmanın amacı lise öğrencilerinde şiddet gerekçeli disiplin cezası alıp almama durumunun ebeveyn reddi ve bağlanma stilleri çerçevesinde değerlendirilmesidir. Ebeveyn reddi ve bağlanmanın yanı sıra şiddet eğilimine yönelimle ilişkili koruyucu ve risk faktörlerinin de incelenmesi hedeflenmektedir. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul ili Şişli ve Kağıthane ilçelerinde 2016-2017 eğitim öğretim yılında liselerde disiplin kurulundan şiddet gerekçeli ceza almış 43 öğrenci ve seçkisiz seçilen hiç ceza almamış 102 öğrenci olmak üzere toplam 145 gönüllü öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri Ebeveyn Kabul Red Ölçeği (Anne-Baba formu) (EKRÖ/Anne-Baba), Şiddet Eğilimi Ölçeği (ŞEÖ) ve Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-1 (YİYE-I) oluşturmaktadır. Araştırmada; betimsel analizler, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, Spearman Korelasyon analizi, Shapiro-Wilk ve çoklu regresyon analizleri ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler bilgisayarda "SPSS for Windows 18.0" programında çözümlenmiş, manidarlık düzeyleri ayrıca belirtilmiş ve bulgular araştırmanın amaçlarına uygun olarak tablolar halinde sunulmuştur. 

Araştırma sonucunda öğrencilerin ebeveyn reddi ve bağlanma değişkenlerinin şiddet gerekçeli disiplin cezası alıp almamaları açısından anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Erkek öğrencilerde şiddet duygusu ve başkalarına şiddet uygulama davranışı kız öğrencilere göre daha yüksek düzeydedir.  Yakın ilişkide yaşantılar envanterine göre kız öğrencilerde kaçınma daha yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Şiddet gerekçeli ceza alan ve almayan çocuklarda Ebeveyn reddi ölçeği anne formuna göre sıcaklık/şefkat ile kaygılı bağlanma arasında zayıf ve ters yönde ilişki varken, düşmanlık/saldırganlık ile kaygılı bağlanma arasında pozitif yönde ve doğrudan bir ilişki tespit edilmiştir. Şiddet gerekçeli ceza alan ve almayan çocuklarda Ebeveyn reddi ölçeği baba formuna göre kayıtsızlık/ihmal ile kaygılı bağlanma arasında çok zayıf ve pozitif yönde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir.

Abstract:
This study aims to evaulate receiving disciplinary punishment or not reasoned by violence with the high school students within the scope of parents rejection and affiliation styles.  It has been aimed to study the protective and risk factors related violence tendency besides the parents rejection and affiliation. The study group of the research consists of 145 voluntary students including 43 students received disciplinary punishment reasoned by violence and 102 students who did not receive any punishment chosen at random from high schools during 2016-2017 academic year in Şişli and Kağıthane Districts, Istanbul Province.   Research data consist of Parents Affiliation Rejecetion Scale (Mother-Father Form) (PARS/Mother-Father), Violence Tendency Scale (VTS) and Close Relationships Experiences Inventory-1 (CREI-I). The research was carried out by descritive analysis, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis H test, Spearman Correalation analysis, Shapiro-Wilk and multi regression analysis. The data obtained was resolved by "SPSS for Windows 18.0" with computer and the significance levels were also stated and the findings were presented in the tables according to the aims of the study. 

As a result of the study, it has been observed that there are significant differences about receiving disciplinary punishment or not reasoned by violence of the students regarding to parents rejection or affiliation.  Sense of violence and behaviour of committing violence of male students are in high levels compared to female students.  According to Affiliation Experiences Inventory it has been observed that avoiding with female students is at higher level.  With the students given disciplinary punishment reasoned violence or not given, it has been observed that there is weak and contra correleation between warmth/tenderness; there is a positive and directly correlation between hostility/aggression and anxious affiliation according to Parents Rejection Scale Maternal Form.  With the studentds given disciplinary punishment reasoned violence or not given, it has been observed that there is very weak and positive significant correlation between negligence and anxious affiliation.