Covid-19 geçiren ve geçirmeyen yetişkin bireylerde ölüm kaygısı, travma sonrası büyüme ve tükenmişlik düzeylerinin arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between death anxiety, post-traumic growth and burnout levels in adult individuals with and without Covid-19
Yazar: BUSE KARAKOYUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU TÜRK
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Çalışmanın amacı 18-65 yaş arası Covid-19 geçiren ve geçirmeyen yetişkin bireylerde ölüm kaygısı, travma sonrası büyüme ve tükenmişlik düzeylerinin arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Literatür incelendiğinde Covid-19 salgınının ölüm kaygısı ve tükenmişlik durumuyla ilgili çalışmalar çoğunlukla örneklemi sağlık çalışanı olan araştırmalar yapılmıştır. Yine salgının travmatik özelliklerine yönelik çalışmalar varken, salgın döneminde travma sonrası büyüme ile ilgili çalışma bulunmamaktadır. Ayrıca ölüm kaygısı, travma sonrası büyüme ve tükenmişlik durumlarını bir arada ilişkisinin incelendiği bir çalışma bulunmamaktadır. Bu yüzden bu üç kavram ele alınarak Covid-19 geçiren ve geçirmeyen 18- 65 yaş arasındaki yetişkin bireylerde ölüm kaygısı, travma sonrası büyüme ve tükenmişlik düzeylerinin hem kendi aralarında ilişkisi hem de hastalık durumuyla ilişkisinin olup olmadığı incelenmiştir. Araştırma örneklemini 18-65 yaş arasında 376 Covid-19 geçiren ve 348 Covid-19 geçirmeyen yetişkin birey oluşturmaktadır. Covid-19 geçiren ve geçirmeyen yetişkin bireylerin demografik özelliklerine yönelik verilerin analizinde freka ns ve yüzde he sap la ma la r ı k ulla nılmış t ır. A yr ıca, C o vid - 19 geç ire n ve geçirmeyen yetişkin bireylerin travma sonrası büyüme, tükenmişlik ve ölüm kaygısı düzeyleri demografik değişkenlere göre incelenmeden önce çarpıklık ve basıklık değerleri referans alınarak normallik analizleri yapılmıştır. Yapılan kontrollerde verilerin normal dağılım varsayımını karşılaması sebebiyle parametrik analiz yöntemleri ile tercih edilmiştir. Katılımcıların travma sonrası büyüme, tükenmişlik ve ölüm kaygısı düzeyleri 2 gruplu değişkenlere göre incelenirken bağımsız gruplar t testi; 2'den daha fazla sayıda grup içeren değişkenlere göre incelenirken ise ANOVA analizi tercih edilmiştir. Ayrıca, travma sonrası büyüme, tükenmişlik ve ölüm kaygısı düzeyleri arasındaki ilişki pearson korelasyon analizi ve çoklu regrsyon analizi ile değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonucu olarak Covid-19 geçiren ve geçirmeyen yetişkin bireylerin travma sonrası büyüme düzeylerinin benzer oldğu görülmüştür. Covid-19 geçiren ve geçirmeyen yetişkin bireylerin tükenmişlik düzeylerinin benzer olduğu görülmüştür. Covid-19 geçiren ve geçirmeyen yetişkin bireylerin ölüm kaygısı düzeylerinin benzer yapıda olduğu görülmüştür.

Abstract:
The aim of the study is to examine the relationship between death anxiety, post-traumatic growth and burnout levels in adults aged 18-65 years old with and without Covid-19. When the literature is examined, studies on the death anxiety and burnout of the Covid-19 epidemic have mostly been conducted with health workers as the sample. While there are studies on the traumatic features of the epidemic, there are no studies on post-traumatic growth during the epidemic period. In addition, there is no study examining the relationship between death anxiety, post-traumatic growth and burnout. Therefore, by considering these three concepts, it has been examined whether death anxiety, post-traumatic growth and burnout levels are both related to each other and to the disease state in adult individuals between the ages of 18-65 who have or have not had Covid-19. The research sample consists of adult individuals between the ages of 18-65 who have experienced 376 Covid-19 and 348 have not had Covid-19. Frequency and percentage calculations were used in the analysis of data on demographic characteristics of adult individuals with and without Covid-19. In addition, before examining the post-traumatic growth, burnout and death anxiety levels of adults with and without Covid-19 according to demographic variables, normality analyzes were made by taking skewness and kurtosis values as reference. Parametric analysis methods were preferred because the data met the assumption of normal distribution during the controls. While the post-traumatic growth, burnout and death anxiety levels of the participants were examined according to the 2-group variables, the independent groups t-test; When examining according to variables containing more than 2 groups, analysis of variance was preferred. In addition, the relationship between post-traumatic growth, burnout and death anxiety levels was evaluated with Pearson correlation analysis and multiple regression analysis. As a result of the evaluation, it was observed that the post- traumatic growth levels of adults who had and did not have Covid-19 were similar. It has been observed that the burnout levels of adults with and without Covid-19 are similar. It has been observed that the death anxiety levels of adults with and without Covid-19 have a similar structure.