Süt çocukluğu döneminin dirençli ishali (60 vakanın değerlendirilmesi)
Intractable diarrhea of infancy (Evaluation of 60 patients)
Yazar: HAYRİYE HIZARCIOĞLU GÜLŞEN
Danışman: DOÇ. DR. İNCİ NUR SALTIK TEMİZEL
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Diyare = Diarrhea ; Diyare-infantil = Diarrhea-infantile ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Süt çocukluğu döneminin dirençli ishali; hayatın ilk iki yılı içerisinde ortaya çıkan, 2 haftadan daha uzun süre devam eden, bazen parenteral beslenme ihtiyacı doğuran, mortalitesi ve morbiditesi yüksek olan kronik ishal nedenlerini kapsamaktadır. Son yıllarda çalışmalar konjenital enterosit bozuklukları ve immün aracılı bozukluklar üzerinde yoğunlaşmıştır. Sadece tecrübeli merkezlerde hastaların tanı ve takipleri mümkündür. Çalışmamızda, dirençli ishal nedeniyle hastanemizde yatırılarak izlenen 25 (%41,7)'i kız, 35 (%58,3)'i erkek 60 hasta retrospektif olarak değerlendirildi. İshal yakınmasının ortalama başlangıç yaşı 2 ay (dağılımı 0-15,5 ay), hastaların başvuru yaşı ise ortalama 5,2 aydı. Dirençli ishal nedenleri arasında ilk sıralarda karbonhidrat malabsorbsiyonu (%18,3) ve besin allerjileri (%18,3) yer almaktaydı. Konjenital enterosit bozuklukları (%5) daha nadirdi. Hastalarımızın %28,3'ünde dirençli ishal nedeni bilinmiyordu. Kırk (%66,7) hastanın anne baba akrabalığı ve 14 (%23,3) hastanın ailesinde kronik ishal öyküsü vardı. Başvuruda hastaların %70'inde ağır, %11,7'sinde orta malnütrisyon saptandı. Üst endoskopik bulgular %82,1; kolonoskopik bulgular ise %58,3 oranında normaldi. Duodenumda ve kolonda en sık saptanan mukozal patolojiler sırasıyla ülser (%10,7) ve hiperemi (%16,7) idi; histopatolojik olarak duodenum ve kolonda inflamatuvar hücre artışı en sık bulguydu (sırasıyla %39,3 ve %50). Ortalama parenteral beslenme süresi 85,9 gündü. Hastaların ortalama izlem süresi 66 gün olup, %43,3'ü (n=26) sepsis geliştirdi. Hastaların 15'i (%25) izlem seyrinde takipten çıktı. Kalan hastaların 35 (%77,8)'i düzelme gösterirken, 7 (%15,5)'si eksitus oldu. İshal nedeni bilinmeyen hastaların; düzelme oranının daha düşük olduğu (p=0,038), sepsis geçirme oranının daha yüksek (p=0,035) ve yatış süresinin ise daha uzun olduğu saptandı (p=0,028).

Abstract:
Intractable diarrhea of infancy, includes several causes of diarrhea which emerges within the first two years of life, lasts for a longer time than 2 weeks, sometimes leads to dependence on parenteral nutrition and receives high mortality and morbidity. Researches have been directed towards to congenital enterocyte defects and immune mediated disorders. Diagnosis and treatment of intractable diarrhea is feasible only in experienced centers.In our study, 25(41,7%) female and 35(58,3%) male, totally 60 hospitalized patients with the diagnosis of intractable diarrhea were retrospectively evaluated. The mean age of onset of diarrhea was 2 months (range 0-15,5 months) and the mean age of referral was 5,2 months. Carbonhydrate malabsorption (18,3%) and food allergies (18,3%) were the most frequent causes of intractable diarrhea. Congenital enterocyte defects (5%) were less often. The ratio of patients with unknown etiology was 28,3%. Parental consanguinity rate was 66,7% and family history rate was 23,3%. Severe malnutrition was detected in 70% and moderate malnutrition was detected in 11,7% of the patients. Mucosal examination revealed normal morphology in upper endoscopy and colonoscopy as a rate of 82,1% and 58,3%, respectively. Upper endoscopy and colonoscopy showed that the most frequent mucosal pathologies were ulcer (10,7%) and hyperemia (16,7%) respectively; histopathologic evaluation of duodenum and colon revealed that the most frequent finding was inflammatory cell increasing in both (39,3% and 50%, respectively). The mean duration of parenteral nutrition was 85,9 days. The mean duration of hospitalization was 66 days and sepsis rate was 43,3% (n=26). Fifteen (%25) patients were lost to follow up, while 35(%77,8) of the remaining patients recovered and 7 died. It is detected that; patients with undefined etiology of intractable diarrhea has lesser recovery rate (p=0,038), higher sepsis ratio (p=0,035) and longer hospitalization duration (p=0,028).