Kişilerarası yüksek kaliteli ilişkiler ve psikolojik güvenliğin yenilikçi davranış üzerindeki etkileri
The effect of high quality relationships and psychological safety on innovative behavior
Yazar: ALİMA AİMURZAYEVA
Danışman: PROF. DR. DURSUN BİNGÖL
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Güvenlik = Security ; Kalite = Quality ; Kişiler arası ilişkiler = Interpersonal relations ; Psikolojik güvenlik = Psychological safety ; Rekabet = Competition ; Yenilikçi davranış = Innovative behaviour ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İşletmeler = Businesses

Özet:
Günümüzde rekabet yeteneğine sahip olmak organizasyon için çok önemli unsurdur. Bu yeteğin kazanılmasında anahtar rol oynayan değişkenlerden birisi çalışanların yenilikçi davranışa sahip olmalarıdır. Çoğu insan ilişki denildiğinde, öncelikle aile, arkadaş ilişkisini getirir aklına.  Bu listeye çoğunda iş yerindeki çalışanlar arasındaki ilişkiler girmez. Oysa diğer ilişkiler gibi, çalışanlar arasındaki ilişkiler de kaliteyi yansıtır. Psikolojik güvenlik olgusu organizayonlarda çalışanın herhangi bir konuda organizasyon için faydası olacağını düşündüğü fikrini ifade ederken, görüşlerini paylaşırken, yenilikleri sunarken hissettiği psikolojik olarak kendini rahat hissetme seviyesini gösteren bir olgudur.  Bu kapsamda kişilerarası yüksek kaliteli ilişkilerin ve psikolojik güvenliğin yenilikçi davranış üzerindeki etkilerini ortaya koymaktır. Çalışmanın örneklemi Ankara Teknokentleri, onun içinde Gazi Üniversitesi ve ODTÜ Teknokentlerinde bulunan işletmelerin 277 çalışanının tutumları ölçülerek açıklayıcı bulgulara ulaşılmaya çalışılmıştır. Kişilerarası yüksek kaliteli ilişkiler 3 boyutu ile değerlendirilir. Bu ölçeğin orijinali Tel Aviv Üniversitesi Prof. A. Carmeli tarafından 2009 yılında hazırlanmıştır. Orijinal kaynakta ölçeklerin geçerliliği sırayla Duygusallık ölçeği 0.72, Bilişsel ölçeğin sonucu 0.72, Davranışsal ölçeğin sonucu ise 0.83 olarak ölçülmüştür. Psikolojik Güvenlik ölçeğinin orijinali Harvard Üniversitesi Profesörü A. Edmondson tarafından 1999 yılında hazırlanmıştır. Bu çalışma için yazardan aynı şekilde gerekli izinler alınmıştır. Orijinal ölçeğin güvenirlik katsayısı 0.62 çıkmıştır.  Ölçeğin Türkçe literatürde kullanımı 2012 yılında S. Yener tarafından yapılan doktora tezi çalışmasında psikolojik güvenlik, güvenirlik ve geçerlik katsayıları sırasıyla 0.758 ve 0.823 olarak ölçülmüştür. Yenilikçi Davranış ölçeğinin de orijinali New York, Brooklyn Üniversitesi, İşletme Fakültesi Dekan Yardımcısı S. Scott ve Louisville Üniversitesi Yönetim Bölümü Doçenti R.A. Bruce tarafından geliştirilen ölçekler kullanılmıştır ve gerekli izinler alınmıştır. Bu çalışmada güvenirlik katsayısı 0.89 olarak ölçülmüştür.  Bu çalışmada kişilerarası yüksek kaliteli ilişkiler ve psikolojik güvenlik arasında olumlu ilişki bulunmuştur.  Yenilikçi davranış ile kişilerarası yüksek kaliteli ilişkiler arasında kısmi olumlu ilişki göstermektedir. Kişilerarası yüksek kaliteli ilişkiler ve yenilikçi davranış arasındaki ilişkide psikolojik güvenliğin aracı etkisini belirlemeye çalışmıştır. Bu ölçekleri çalışmamızda kullanmamız için yazarlar tarafından gerekli izinler alınmıştır


Anahtar Kelimeler : Kişilerarası Yüksek Kaliteli İlişkiler, Yenilikçi Davranış, Psikolojik Güvenlik

Abstract:
Today, competitive capability is indispensable for organizations and having employees equipped with innovation behavior is one of the key factors. Most people thinks the term of relationship is limited to family and friends and not includes colleagues. Like other relationships, relationships between employees is reflection of quality.  Psychological safety is the term, level of feeling free while revealing opinions, suggests  etc. The aim of study is to present the effect of high quality relationships and psychological safety on innovative behavior. The study's sample group is composed of 227 Technopolis employees, consisted in Ankara, ODTU and Gazi University. High scale relationships are evaluated with three dimensions which was originally prepared by Prof. A. Carmeli, from Tel Aviv University, in 2009. In his study emotional scale was 0.72, cognitive scale was 0.72, and behavioral scale was 0.83. Psychological safety scale was prepared by Prof. Amy Edmondson, from Harvard University, in 2009.  Result was 0.62 in her study and used with her permission. In 2012, S. Yener scaled psychological safety, reliability and validity was 0.758 and 0.823 in order. The innovative behavior scale was originally created and developed by Brooklyn University, New York, Dean Assistant Susanne Scott and the Department of Management at Louisville University, Associate Reginald A. Bruce. All permissions are taken to use their studies. Our study scaled the psychological safety 0.89. In this study, there was a positive relationship between high quality relationships and psychological safety. Between innovative behavior and high quality relationships are partial positive. We are trying to find mediating effect of psychological safety between high quality relationships and innovative behavior

Key Words : High Quality Relationships, Innovative Behavior, Psychological Safety