Ankara Şehir Hastanesi Evde Sağlık birimine kayıtlı hipotiroidi tanılı hastaların veya bakım verenlerinin hipotiroidi hakkındaki bilgi düzeylerinin ve ilaç uyumunun değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge levels and medicine compliance on patients with hypothyroid diagnosis or their caregivers registered to Ankara City Hospital home HEALTh department
Yazar: MEDİNE ÇAKICI
Danışman: UZMAN İREP KARATAŞ ERAY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Evde sağlık hizmetleri = Home health service ; Hipertiroidizm = Hyperthyroidism ; Levotiroksin = Levothyroxine ; Tedaviye bağlılık ve uyum = Treatment adherence and compliance ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases ; Tiroid hormonları = Thyroid hormones

Özet:
Amaç: Hipotiroidi yaygın görülen endokrin bir hastalıktır ve tedavinin temelini tiroid hormon replasmanı oluşturur. Tedaviye uyum ve farkındalık tedavi başarısı için oldukça önemlidir. Bu çalışmanın amacı hipotiroidi tanılı evde sağlık hastalarının veya bakım verenlerinin hipotiroidi hakkındaki bilgi düzeyi ve ilaç uyumlarının değerlendirilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız tanımlayıcı tipte analitik bir anket çalışmasıdır. Ankara Şehir Hastanesi evde sağlık biriminde kayıtlı olan hipotiroidi tanılı hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Önceden hazırlanmış anket formu hasta veya bakım verenine telefon ile ulaşılarak yardımcı araştırmacı tarafından sözel olarak uygulanmış ve doldurulmuştur. Verilerin analizi SPSS versiyon 25.0 programı yardımıyla gerçekleştirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya 156 kadın ve 36 erkek olmak üzere toplam 192 hasta dahil edilmiş olup yaş ortalamaları 81,47±10,84 yıl idi. Son TSH değeri düşük olan 86 hasta (%44,79), normal olan 70 hasta (%36,46), yüksek olan 36 hasta (%18,75) saptandı. Tiroid ilacını düzenli kullanan 175 (%91,15), sabah alan 181 (%94,27), yemekten önce alan 174 (%90,63), kahvaltıyla 30 dakikadan az süre bırakan 49 (%25,52) kişi olduğu görüldü. Hastaların tiroid ilacı ile %63,54'ünün (n=122) mide koruyucu, %15,63'ünün (n=30) demir, %11.46'sının (n=22) magnezyum, %10,42'sinin (n=20) kalsiyum, %7,81'inin (n=15) antiasit kullandığı saptandı. Tiroid ilacı ile bu ilaçlar arasında en az 4 saat süre bırakan 24 kişi (%16,67), bu konuda bilgi alan 15 kişi (%10,42) olduğu görüldü. Hipotiroidi hakkındaki bilgi düzeyi yeterli olan 93 kişi (%48,44), yetersiz olan 99 kişi (%51.56) saptandı.
Sonuç: Çalışmamızda hastaların çoğunun TSH değerinin düşük, bilgi düzeyinin az olduğu saptandı. Hastaların büyük çoğunluğu levotiroksinin emilimini bozan ilaçları kullanmakta ve çok azı bu ilaçlarla levotiroksin arasında en az 4 saat süre bırakmaktadır. Bu konuda katılımcılara bilgi verilme oranının da oldukça az olduğu görülmektedir. Bu nedenle tedavinin uyumu ve doğru uygulanması için hastalara ve hekimlere gerekli eğitimlerin verilmesi oldukça önemlidir.
Anahtar kelimeler: Evde sağlık, hipotiroidi, ilaç uyumu, levotiroksin, TSH

Abstract:
Aims: Hypothyroidism is a common endocrine disease and thyroid hormone replacement is the base of the treatment. Adherence and awareness to treatment are essential for treatment success. The aim of this study is to evaluate the level of knowledge about hypothyroidism and drug compliance of home health patients with a diagnosis of hypothyroidism or their caregivers.
Materials and Methods: Our study is a descriptive analytical survey study. Patients with a diagnosis of hypothyroidism registered in the home health unit of Ankara City Hospital were included in the study. The pre-prepared questionnaire was conducted and filled verbally by the assistant researcher by contacting the patients or caregivers by phone. The data was analyzed with SPSS version 25.0 program.
Results: The study was conducted with a total of 192 patients, 156 women and 36 men, and the mean age of the participants was 81.47±10.84 years. It was discovered that there were 86 patients (44.79%) with low final TSH value, 70 patients with normal TSH value (36.46%), and 36 patients with high TSH value. (18.75%). It was also found that 175 of the patients (91.15%) regularly used their thyroid medication, 181 of them (94.27%) took it in the morning, 174 of them (90.63%) took it before a meal, and 49 of them (25.52%) took their medication in less than 30 minutes before breakfast. The results showed that 63.54% (n=122) of the patients used gastric protective, 15.63% (n=30) of the patients used iron, 11.46% (n=22) of the patients used magnesium, 10.42% (n=20) of the patients used calcium, and 7.81% (n=15) of the patients used antiacids along with thyroid medication. While the number of patients who waited a minimum of 4 hours between thyroid medication and these drugs was found to be 24 (16.67%), the number of patients who received information on this subject was 15 (10.42%). It was discovered that while the number of the participants who had sufficient knowledge on hypothyroidism was 93(48.44%), the number of participants who had insufficient knowledge on hypothyroidism was 99 (51.56%).
Conclusion: Our study demonstrated that most of the patients had low TSH values and low level of knowledge on hypothyroidism. It showed that the majority of the patients used drugs that impair the absorption of levothyroxine and only a few of them waited at least 4 hours between these drugs and levothyroxine. The rate of informing the participants on this issue was found to be quite low, as well. For this reason, it is essential to provide necessary training to patients and physicians for the compliance and correct application of the treatment.
Keywords: Home health, hypothyroidism, drug compliance, levothyroxine, TSH