Türkiye`nin Avrupa Birliği`ne tam üyelik sürecinde uluslararası göç politikası
Turkey`s international migration policy under the EU membership perspective
Yazar: BAŞAK SOMUNCU
Danışman: PROF.DR. CANAN BALKIR
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
ÖZETYüksek Lisans TeziTürkiye'nin Avrupa Birliği'ne Tam Üyelik SürecindeUluslararası Göç PolitikasıBaşak SOMUNCUDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimler EnstitüsüAvrupa Birliği Anabilim DalıAvrupa Birliği Yüksek Lisans ProgramıUluslararası göç, hem göç alan hem de göç gönderen ülkenin ekonomik,sosyal, siyasal ve kültürel yapılarını önemli derecede etkileyen bir süreçtir. Busebeple tüm ülkeler, belli ölçüde ?uluslararası göç politikası? geliştirmektedir.Avrupa Birliği de, ülkelerin ulusal politikalarının yanı sıra, -bütünleşmenin birsonucu olarak- Birlik düzeyinde de uluslararası göç politikası oluşturmuştur.Türkiye'nin uluslararası göç politikası incelendiğinde, Cumhuriyet'in ilkyıllarından itibaren Türk ırkından ve kültüründen gelen kişilerin Türkiye'yegöç etmesinin desteklendiği görülmektedir. Bunun yanında, 1951 CenevreSözleşmesi'ne konan coğrafi kısıtlama uyarınca, sadece Avrupa kökenlilerinsığınma hareketleri kabul edilmiştir. Diğer taraftan, 1950'li yıllardan itibarenTürkiye'den Avrupa ülkelerine yönelik işgücü hareketlerinin doğması, 1960yılından itibaren, ?işgücü ihracatı? adı altında bir devlet politikası oluşmasınakaynaklık etmiştir. Türkiye'nin göç gönderme politikası, çoğunlukla Avrupagöç politikalarına bağımlı bir şekilde gelişmiş, etkili önlemler geliştirilememiş,geliştirilen önlemler etkin uygulanamamış ve sonuçta göç göndermeyle ilgilipolitika unsurları konusunda belirleyici olunamamıştır.Bir taraftan yurtdışına göç hareketleri devam ederken diğer taraftan,1980'li yıllardan itibaren Türkiye'ye yönelen göç hareketlerinin şeklideğişmiştir. Bu tarihten itibaren büyük çaplı sığınma ve düzensiz göçhareketleri ile karşı karşıya kalınmış, ülkeye yönelen bu göçler ile düzenli göç,nispeten büyük miktarda yabancı kökenliyi kapsamaya başlamıştır. Budeğişikliklerin çoğunun temelinde, Avrupa'da gerek ulusal gerekse Toplulukdüzeyindeki göç politikalarının kısıtlayıcı hale gelmesi yatmaktadır. Diğertaraftan; Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne tam üyelik sürecinde, göç politikasıkonusundaki müktesebat uyumu çerçevesinde, Türkiye'yi Avrupa'ya yönelengöçün son durağı haline getirebilecek önemli değişiklikler öngörülmüştür.Bunların bir kısmı gerçekleştirilirken geriye kalan kısmının gerçekleştirilmesitaahhüt edilmiştir. Sonuçta göç kabul etme politikası konusunda Avrupa Birliğipolitikalarına bağımlı hale gelinmektedir.Anahtar Kelimeler: 1) Uluslararası göç, 2) Uluslararası göç politikası, 3)Avrupa Birliği Uluslararası Göç Politikası, 4) Türkiye'nin Uluslararası GöçPolitikası.

Abstract:
ABSTRACTMaster ThesisTurkey`s International Migration Policy under the EU Membership PerspectiveBaşak SOMUNCUDokuz Eylül UniversityInstitute of Social SciencesEuropean Union Master ProgramImmigration is a process that significantly affect economic, social,political and cultural structures of both sending and receiving coutries. For thisrespect, all the countries develop immigration policies to some degree. In theEuropean Union, in addition to the national immigration policies, theCommunity level immigration policy has also been developed.When Turkey`s immigration policy is examined, it is clear that, since theearly years of the Republic, immigration of Turkish descent and culture hadbeen encouraged. Moreover, in line with the geographical reservation to theGeneva Convention, asylum claims of only European origin was accepted. Onthe other side, the beginning of the emigration to Europe in the late 1950?sresulted in the appearance of state policy, called ?labor export?. Turkey?simmigration policy developed mostly dependent on European immigrationpolicies, did not develop effective measures, the measures which were developedcould not be efficiently implemented.Since 1980?s, the patterns of the immigration, oriented to Turkey, beganto change. The country has faced asylum and irregular immigration at a greatscale, and regular immigration consists of relatively large amount of the foreignimmigrants. During the same time, both national and Community levelimmigration policies have become tight in Europe. On the other hand, in theframework of Turkey`s alignment to the acquis, these changes can have animpact of turning Turkey into the last station for immigration oriented toEurope. Turkey has adapted some of the changes and have promised to adaptthe rest. The country is becoming dependent on the EU policies concerningimmigration.Key Words: 1) Immigration, 2) International Migration policy, 3) EuropeanUnion immigration policy, 4) Turkey?s international migration policy.