Farelerde anjiyotensin 2 reseptör blokörü losartanın sisplatine bağlı nefrotoksisiteden koruyucu etkinliğinin değerlendirilmesi
Assessment of protective effect of the losartan which is angi̇otensi̇n 2 receptor blocker against cisplatin-induced nephrotoxicity in mice
Yazar: SELÇUK TEKE
Danışman: PROF. DR. ELVAN ÇAĞLAR ÇITAK
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Nefroloji = Nephrology ; Onkoloji = Oncology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anjiyotensin II = Angiotensin II ; Apoptozis = Apoptosis ; Fareler = Mice ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Losartan = Losartan ; Nefrotoksisite = Nephrotoxicity ; Sisplatin = Cisplatin

Özet:
Çalışmamızda sisplatine bağlı gelişen nefrotoksisitede anjiyotensin 2
reseptör blokörü losartanın histolojik düzeydeki koruyucu etkisi ve bu etkinin
apoptotik yolak ile olan ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Çalışma sağlıklı 15 adet BALB-C cinsi dişi fare ile yapıldı. Fareler üç
gruba ayrıldı. Birinci gruba intraperitoneal 5 cc % 0,9'luk steril serum fizyolojik
solüsyonu enjekte edildi. İkinci gruba intraperitoneal tek doz sisplatin (12,7
mg/kg/doz) verildi. Üçüncü gruba tek doz sisplatin (12,7 mg/kg/doz) verildi ve
sisplatin enjeksiyonundan dört gün önce losartan (10 mg/kg/gün) po başlandı ve
dokuz gün boyunca verildi. Sisplatin verildikten sonra beşinci günde tüm
denekler servikal dislokasyon ile sakrifiye edildi. Sakrifiye edilmeden dört saat
önce tübüler proliferasyonu değerlendirmek amacı ile 5-bromo 2'deoxyuridine
(200 mg/kg) intraperitoneal enjekte edildi. Hayvanların karın bölgesi açılarak
böbrekleri çıkarıldı. Histolojik inceleme amacıyla sol ve sağ böbrek %10'luk
formaldehit içerisine alındı.
Sisplatin grubu kesitleri incelendiğinde birçok tübülde kast oluşumu,
tübüler tiroidizasyon, tübül epitel hücrelerinde nüklear fragmantasyon, tübüler
dilatasyon izlendi. Ayrıca interstisyumda inflamatuar hücreler görüldü. Yer yer
dejenere tübüller bulunmaktaydı ve bazı tübül epitel hücreleri lümene
dökülmüştü. Glomerüllerde ve damarlarda konjestif değişiklikler izlendi. Bazı
glomerüller atrofik özelliklere sahipti. Sisplatin+Losartan grubu kesitleri
incelendiğinde ise patolojik bulguların azaldığı izlendi. Aktif kaspaz-3
işaretlemesi yapılan kesitler incelendiğinde, kontrol grubunda çok az sayıda
pozitif hücre bulunmaktaydı. Bu sayı sisplatin grubunda belirgin şekilde artmıştı
(p<0,001). Sisplatin+Losartan grubundaki pozitif hücre sayısı sisplatin grubuna
göre azalmıştı (p<0,05). Anti-5-bromo 2'deoxyuridine işaretlemesi yapılan
kontrol grubu kesitleri incelendiğinde pozitif boyanmış hücrelere rastlandı. Bu
sayı sisplatin grubunda anlamlı bir şekilde azalmıştı (p<0,001).
Sisplatin+losartan grubuna bakıldığında ise pozitif boyanmış hücre sayısında
diğer iki gruba oranla anlamlı bir artış görüldü (p<0,001).
Bu çalışmada sisplatine bağlı nefrotoksisite oluşturulan farelerde
losartan kullanımının böbreği koruyucu, apoptozisi önleyici ve proliferasyonu
artırıcı etkisi olduğu gösterilmiştir.

Anahtar kelimeler: apoptozis, losartan, nefrotoksisite, sisplatin

Abstract:
In our study, it was aimed to investigate the protective effect of
angiotensin 2 receptor blocker losartan against cisplatin-induced nephrotoxicity
in histologic level and its association with the apoptotic pathway.
The study was conducted with 15 healthy BALB-C female mice. The
mice were divided into three groups. The first group was injected by
intraperitoneal 5 cc 0.9% sterile serum solution. The second group received
intraperitoneal single dose cisplatin (12.7 mg / kg / dose). The third group
received a single dose of cisplatin (12.7 mg / kg / dose). Four days prior to
cisplatin injection, losartan (10 mg / kg / day) po was administered and given for
nine days for third group. All subjects were sacrificed by cervical dislocation on
the 5th day after cisplatin administration. Four hours prior to sacrifice,
intraperitoneal at 5-bromo 2 deoxyuridine (200 mg / kg) was injected to evaluate
tubular proliferation. The abdomens of animals were opened and their kidneys
removed. The left and right kidneys were taken into 10% formaldehyde for
histological examination.
When the cisplatin group cut view was examined, it was observed that
there were cast formation in many tubules, tubular thyroidisation, nuclear
fragmentation in tubule epithelial cells and tubular dilatation. In addition,
inflammatory cells were seen in the interstitium. There were degenerate tubules
locally and some tubular epithelial cells fell into lumen. Congestive changes
were observed in glomerulus and veins. Some glomerulus had the atrophic
properties. When the cut views of the cisplatin + losartan group were examined,
it was observed that the pathological findings decreased. When the cut views
which were marked with active caspase-3 were examined, there were very few
positive cells in the control group. This number increased significantly in the
cisplatin group (p <0.001). The number of positive cells in the cisplatin +
losartan group was lower than the cisplatin group (p <0.05). When the cut views
of control group for anti-5-bromo 2'oxyuridine markers were examined, positive
stained cells were found in the control group. This number decreased
significantly in the cisplatin group (p <0.001). When the cisplatin + losartan
group was examined, a significant increase was observed in the number of
positive stained cells compared to the other two groups (p <0.001).
In this study, it was shown the effect of losartan administration to mice in
the state of cisplatin-induced nephrotoxicity for preserving kidney, inhibiting
apoptosis and enhancing proliferation.

Key words: apoptosis, losartan, nephrotoxicity, cisplatin