İlköğretim okulu yönetici ve öğretmenlerine göre kamu ilköğretim okullarında bireysel ve örgütsel değerler ve okul yöneticilerinin okullarını bu değerlere göre yönetme durumları
Individual and organizational values according to teachers and school administrators in public primary school and how do the school administrators manage their schools according to these values
Yazar: KÜRŞAD YILMAZ
Danışman: PROF.DR. ALİ BALCI
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma, ilköğretim okulu yönetici ve öğretmenlerine göre kamuilköğretim okullarının bireysel ve örgütsel değerlerini ve okulyöneticilerinin okullarını bu değerlere göre yönetme durumlarını saptamayıamaçlamaktadır. Tarama modelindeki araştırmanın evrenini Türkiye'dekiyedi coğrafi bölgedeki il merkezlerinde bulunan ve kamu ilköğretimokullarında görev yapan okul yöneticileri ve öğretmenler oluşturmaktadır.Araştırma kapsamında 712 öğretmen ve 407 okul yöneticisine ulaşılmıştır.Araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından geliştirilen ?Değerlere GöreYönetim Ölçeği? ile toplanmıştır. Araştırmanın veri toplama araçları MilliEğitim Bakanlığı Eğitimi Araştırma ve Geliştirme Dairesi Başkanlığıtarafından uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS programındaçözümlenmiştir. Analizlerde, yüzde, frekans, aritmetik ortalama, standartsapma, t testi ve varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırmadan eldeedilen sonuçlar şöyledir: Araştırmaya katılan ilköğretim okuluyöneticilerinin ilk beş sırada gördükleri bireysel değerler sırası ile, ?adalet,dürüstlük, insana saygı, çalışkanlık ve sorumluluk? değerleri, ilköğretimokulu öğretmenlerin ilk beş sırada gördükleri bireysel değerler ise sırasıile, ?adalet, dürüstlük, insana saygı, eşitlik ve sorumluluk? değerleridir.Araştırmaya katılan ilköğretim okulu yöneticilerinin ilk beş sıradagördükleri örgütsel değerler sırası ile ?insana saygı, dürüstlük, adalet,eşitlik ve tarafsızlık? değerleri, araştırmaya katılan ilköğretim okuluöğretmenlerinin ilk beş sırada gördükleri örgütsel değerler ise sırası ile?insana saygı, demokrasi, dürüstlük, adalet ve çalışkanlık? değerleridir.Öğretmenler, okul yöneticilerinin değerleri yönetmesi ile ilgili olarak okulyöneticilerinden daha düşük bir düzeyde katılım göstermekte ve okulyöneticilerinin değerlere göre yönetim ile ilgili davranışları ?çok?derecesinde yerine getirdiklerini düşünmektedirler. Okul yöneticileri ise budavranışları ?tamamen? yerine getirdiklerini düşünmektedir. Değerleregöre yönetim ile ilgili davranışlara verilen yanıtlar arasında okulyöneticileri ile öğretmenlerin görüşleri arasında bir takım benzerlik vefarklılıklar vardır. İlköğretim okulu yöneticilerinin ilköğretim okullarınıdeğerlere göre yönetmesi ile ilgili olarak okul yöneticisi ve öğretmenleringörüşleri arasında göreve göre fark bulunmuştur. Okul yöneticileriningörüşleri arasında cinsiyet, yaş, eğitim durumu, kıdem ve görev yapılanbölgeye göre fark bulunmamıştır. Öğretmenlerin görüşlerinde ise cinsiyetve eğitim durumuna göre fark bulunmamış, yaş, mesleki kıdem ve görevyapılan bölgeye göre fark bulunmuştur.

Abstract:
This research aimed to find out the individual and organizationalvalues in public primary schools from the school administrators andteachers points of views and how do the school administrators managetheir schools according to these values. This is a descriptive survey andthe research population consisted of the teachers and schooladministrators who were working in the state run basic education schoolsin the centre of provinces situated in the seven geographical regions.During the course of the study 712 teachers and 407 school principalswere reached. In order to collect the data, a research instrumentcalled?Management by Values Scale? was develop by the researcher andused. The research instrument was conducted by the Board of Education,Research and Development at Ministry of National Education. Whenanalysing the data the Statistical Package for Social Sciences (SPSS) wasused. Frequencies, percent, arithmetic mean, standard deviation, the t-testand, the Variance analysis (ANOVA) was used in analyses.The results of the research are as follows: The top five individual valuesaccording to school administrators in the rank order of importance are?justice, integrity, and respect to others, hard working, and responsibility?.The top five individual values according to teachers in the rank order ofimportance are ?justice, integrity, respect to others, equality, andresponsibility?. The top five organisational values according to schooladministrators in the rank order of importance are ?respect to others,integrity, justice, equality, and objectivity?. The top five organisationalvalues according to teachers in the rank order of importance are ?respectto others, democracy, integrity, justice, and hard working?. Whencompared school administrators with teacher, the teachers were statingopinions at ?lower? level than administrators regarding to theadministrators? management by values; and teachers think that schooladministrators were fulfilling their management by values behaviours at?very much? level. School administrators think that they fulfil thesebehaviours at ?completely? level. There are some similarities anddifferences between the opinions of teachers and school administratorsregarding to their responds to the management by values behaviours. Ithas been found that, there is a significant difference between the opinionsof teachers and school administrators towards the administrators?management by values of primary schools. There was no significantdifference between the opinions of school administrators in terms of sex,age, educational qualification, professional experience, and the regions.There was a significant difference between the opinions of teachers interms of their age, professional experience, and the regions.