Kayma yolu eğelerinin farklı döner eğe sistemleri ile kullanıldığında kök kanal şekillendirme etkinliğinin ve apikalden taşan debris miktarının karşılaştırılması
Comparison of shaping efficacy and debris extrusion of different rotary instruments with or without glide path in root canal
Yazar: CİHAN KÜDEN
Danışman: PROF. DR. HAMDİ OĞUZ YOLDAŞ
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Restoratif Diş Tedavisi ve Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental aygıtlar = Dental instruments ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Diş hekimliği = Dentistry ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed

Özet:
Bu in-vitro çalışmanın amacı; kayma yolu oluşturarak ve oluşturmadan resiprokal hareket yapan (Reciproc; VDW, Münih, Almanya), tam rotasyon yapan (ProTaper Next; Dentsply, Maillefer, Ballaigues, İsviçre), (OneShape; Micro-Mega, Besancon Cedex, Fransa) 3 farklı döner Ni-Ti sistemini (1) kök kanal transportasyonu ve (2) merkezde kalma oranı açısından karşılaştırmak, (3) şekillendirme süresi ve (4) apikalden taşan debris miktarı açısından değerlendirmektir.
120 adet kök kanal kurvatürü yüksek eğime sahip alt çene birinci büyük azı dişin meziyal kök kanalları 6 gruba ayrılmıştır. Şekillendirme öncesi ve sonrası tüm örneklerin CBCT taraması yapılmıştır. Kök kanalları Reciproc, ProTaper Next, OneShape, Proglider+Reciproc, OneG+OneShape ve ProGlider+ProTaper Next ile şekillendirilmiştir. CBCT görüntüleri üzerinde üç boyutlu modelleme yapılarak transportasyon ve merkezde kalma oranı değerlendirilmiştir. Taşan debrisin ağırlığı 10-5 hassas terazi ile ölçülmüştür. Toplam şekillendirme süresini içeren çalışma zamanı kaydedilmiştir. Elde edilen verilerin gruplar arası karşılaştırmasında tek yönlü varyans analizi ve çoklu karşılaştırmalar için Tukey testi kullanılmıştır. İstatistiksel analizde p<0,05 değeri anlamlılık düzeyi olarak kullanılmıştır.
Elde edilen sonuçlara göre, faklı düzeylerdeki transportasyon miktarı karşılaştırıldığında tüm gruplarda 7 mm'de istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Farklı düzeylerdeki merkezde kalma oranında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmamaktadır (p>0,05). Kayma yolu oluşturulan gruplar daha iyi merkezde konumlanmıştır ve daha az transportasyon meydana gelmiştir. Kayma yolu oluşturulan gruplarda istatistiksel olarak anlamlı derecede daha fazla debris çıkışı meydana gelmiştir (p<0,05). OneShape grubu diğer gruplar ile karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı derecede daha az debris çıkışı oluşturmuştur (p<0,05). ProGlider+ProTaper Next grubunda şekillendirme süresi diğer gruplara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha uzun sürmüştür (p<0,05). 
Sonuç olarak, çalışmamızda kullandığımız sistemlerin hepsi kabul edilebilir düzeyde transportasyon oluşumuna sebep olmuştur. Sistemlerin hepsi merkezden sapma göstermiştir. Bu çalışmanın sınırları dahilinde kayma yolu oluşturan döner sistemler daha fazla debris çıkışına neden olmuştur. Daha güvenilir sonuçlara ulaşmak için farklı gruplar dahil edilerek daha fazla araştırmalara gereksinim duyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Kayma yolu, Debris taşması, CBCT, Transportasyon, Resiprokasyon, Tek eğe

Abstract:
The aim of this in-vitro study was to compare (i) canal transportation and (ii)centering ability of three different rotary systems working with reciprocal (Resiproc; VDW, Munich, Germany) and rotation movement systems (ProTaper Next; Dentsply, Maillefer, Ballaigues, Switzerland), (OneShape; Micro-Mega, Besancon Cedex, France) with or without creating a glide path using cone beam computed tomography (CBCT), (iii) to assess preparation time and (iv) amount of debris extrusion produced by different rotary systems with or without glide path.
One hundred twenty severe curved mesial root canals of mandibular I. molars were randomly divided into six groups and scanned before and after preperation with CBCT. The root canals were instrumented with; Reciproc, ProTaper Next, OneShape, Proglider+Reciproc, OneG+oneShape and ProGlider+ProTaper Next. The amount of extruded debris were weighed using a 10-5microbalance. Transportation and centering ratio were assessed by using 3D reconstructions on CBCT images. The working time required to complete instrumentation was also recorded. One-way analysis of variance and Tukey tests were used for inter-group and multi-group comparisons of the obtained data, respectively. Statistical significance was set as p<0.05. 
According to the results obtained, when compared transportation at different levels, statistically significant differences were detected in all groups at 7 mm (p<0,05). No statistically significant differences were detected in centering ability values at different levels (p>0,05). Creating a glide path resulted better centering ability in the root canals and less transportation of the root canals. Created glide path group had statistically significant effect on the amount of extrusion (p<0,05). OneShape group extruded statistically significant less irrigant compared to other groups (p<0,05). The preparation time with ProGlider+ProTaper Next was statistically significantly longer than other systems (p< 0.05).
In conclusion, all systems used in the present study caused the formation of transportation in acceptable levels. All systems showed deviation from canal center. With in the limitations of this study glide path rotary instruments extruded relatively more debris. To draw more reliable conclusions further supporting research by including different groups is necessary.

Keywords:	Glide path, Debris extrusion, CBCT, Transportation, Reciprocation, Single file