Pterigo-maksiller bileşke yapısının cerrahi destekli maksiller genişletme işlemine etkisinin sonlu eleman analiziyle incelenmesi
The evaluation of the effect of the pterygo-maxillary junction structure on surgically assisted maxillary expansion by finite element analysis
Yazar: MELİS HAYDARPAŞA
Danışman: PROF. DR. DOĞAN DOLANMAZ
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Alveolar kenar artırılması = Alveolar ridge augmentation ; Cerrahi-diş hekimliği = Dentistry-operative ; Maksilla = Maxilla ; Sonlu elemanlar analizi = Finite element analysis

Özet:
Amaç: Cerrahi destekli maksiller genişletmede pterigo-maksiller bileşkeye yaklaşım ile ilgili kesin bir fikir birliği yoktur.  Bölgeyle ilişkili önemli nöro-vasküler yapıların varlığı nedeniyle bazı araştırmacılar tarafından pterigo-maksiller osteotomi önerilmezken diğer bir grup araştırmacıysa bu bölgenin üst çene genişletmesi için ciddi bir direnç noktası oluşturacağı ve ayrılması gerektiğini savunmaktadır. Bu çalışmada, pterigomaksiller bileşkenin morfolojik karakteristiği radyolojik olarak belirlenmiş ve sonlu elemanlar analizi ile üst çene genişletme paternine etkileri incelenmiştir.
Materyal- Methot: Bezmialem Diş Hekimliği Fakültesi radyoloji arşivinde mevcut olan 18-30 yaş arasındaki tam dişli sağlıklı bireylere ait olan 240 maksilla tomografisi incelenerek pterigomaksiller bileşkenin 3 boyutlu morfolojisi her  boyut ( derinlik, kalınlık, uzunluk) için ayrı ayrı ölçülmüştür. Elde edilen boyutsal değerler  kullanılarak  birinci çeyrek, ortanca, üçüncü çeyrek değerleri hesaplanmıştır. Bu değerler kullanılarak sonlu elemanlar analizi yöntemiyle 7 farklı maksilla modeli oluşturulmuştur. Oluşturulan modellerde cerrahi destekli genişletme işlemi simüle edilerek, pterigomaksiller bileşkede ve ilişkili diğer direnç bölgelerinde oluşan stres değerleri incelenmiştir.
Bulgular: Maksillanın genişletilmesiyle birlikte pterigomaksiller bölgede oluşan stresi en fazla arttıran unsurun derinlik olduğu ve bunun kalınlık ve yüksekliğin takip ettiği görülmüştür. Pterigomaksiller bölge yüksekliğin artması stresin azalmasına yol açmıştır. Ayrıca pterigomaksiller  bileşkenin boyutlarının daha büyük olduğu modellerde zigomatik ark, frontozigomatik sütur, medial pterigoid plate gibi alanlarda oluşan stresler artmıştır. Pterigo-maksiller bileşkenin boyutsal olarak artışı transversal genişlemede  posterior   bölgeye gittikçe azalmayla sonlanmıştır. 
Sonuç: Bu çalışmanın sonuçlarına göre, transversal darlığın özellikle  posterior maksillayı da içerdiği durumlarda,  pterigomaksiller bileşkenin  derinlik ve kalınlığının artışının bu bölgede  osteotomiye olan ihtiyacın belirlenmesinde kritik faktörler olduğu söylenebilir.
Anahtar Kelimeler: Sonlu elemanlar analizi, pterigo-maksiller bileşke, SARPE

Abstract:
Objective: There is no  consensus regarding the approach to the pterygo-maxillary junction in surgically assisted maxillary expansion. While pterygo-maxillary osteotomy is not recommended by some researchers due to the presence of important neuro-vascular structures associated with the region, another group of researchers argue that this region will create a serious resistance point for maxillary expansion and should be separated. In this study, the morphological characteristic of the pterygomaxillary junction was determined radiologically and its effects on the maxillary expansion pattern were investigated by finite element analysis.
Material-Method:The 3-dimensional morphology of the pterygo-maxillary was measured separately for each dimension by examining 240 maxillary tomographies belonging to 18-30 years old healthy individuals with full teeth available in the archive of our faculty.First quartile, median, third quartile values of the measurements were calculated.Seven maxilla models with different three dimensional pterygo-maxillary characteristics were modelled and the effect of the structural characteristic of the pterygo-maxillary on the maxillary expansion pattern and the stresses in the resistance regions was evaluated by simulating the surgically assisted maxillary expansion.
Results: It has been observed that the factor that increases the stress in the pterygomaxillary region the most with the enlargement of the maxilla is the depth, followed by thickness and height. The increase in pterygomaxillary region height led to a decrease in stress. In addition, in models with larger pterygomaxillary junction, stresses in areas such as the zygomatic arch, frontozygomatic suture, and medial pterigoid plate increased. The dimensional increase of the pterygomaxillary junction ended with a gradual decrease in the posterior region in transversal expansion..
Conclusion: According to the results of this study, it can be said that the increase in the depth and thickness of the pterygo-maxillary junction are critical factors in determining the need for osteotomy in this region, especially in cases where the transversal stenosis also includes the posterior maxilla.
Keywords: Finite elements analysis, pterygo-maxillary junction, SARPE