Yaşanan travmatik olaya bağlı alkol/madde kullanımı olan tutuklu/hükümlü bireylerde travma sonrası stres belirtileri ile travma sonrası bilişlerin incelenmesi
Investigation of post-traumatic stress symptoms and post-traumatic cognitions in prisoners/convicts individuals who are using alcohol/substance related to traumatic event
Yazar: İRFAN ŞİMŞEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN ÜNÜBOL
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Alkolizm = Alcoholism ; Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Ceza infaz kurumları = Prisons ; Kapalı cezaevi = Closed prison ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Psikolojik travma = Psychological trauma ; Sosyal hizmetler = Social services ; Stres bozuklukları-post travmatik = Stress disorders-post traumatic

Özet:
Bağımlılığın dünyada ve ülkemizde hızla artmasıyla bağımlılığa neden olan etkenler üzerine derinlemesine çalışmaların yapılması ihtiyacı doğmuştur. Hayatın doğal süreci içinde travmatik deneyimlere açık olan insan oğlunun travma sonrası süreçlerle baş etme ve kendi kendini tedavi etme yöntemi olarak seçtiği alkol/madde kullanımı araştırmanın konusunu oluşturmuştur. Bu çalışma ile adli süreçlerden ötürü ceza infaz kurumuna gelen ve travmatik olaya bağlı alkol/madde kullanımı olduğunu ifade eden erkek tutuklu/hükümlü bireylerde; Travma Sonrası Stres Belirtileri, Travma Sonrası Olumsuz Bilişler ve Bağımlılığın alt boyutları incelenmiştir. Ayrıca travma sonrası stres belirtileri, travma sonrası bilişler ve alkol/madde kullanma isteği arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığı, travma sonrası stres bozukluğunun varlığı ve madde kaynaklı suç oranları araştırılmak istenmiştir. Araştırmanın örneklemini Metris 2 Nolu Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu/hükümlü bulunan, alkol/madde detoksifikasyonu tamamlanmış ve yaşanan travmatik olaya bağlı alkol/madde kullandığını ifade eden araştırmaya gönüllü 25 birey oluşturmaktadır.
Araştırmada veri toplamak amacıyla katılımcılara Bağımlılık Profil İndeksi (BAPİ-Kısa Form) ,Travma Sonrası Stres Tanı Ölçeği (TSSTÖ), Travma Sonrası Bilişler Ölçeği  (TSSBÖ), araştırmacı tarafında hazırlanan Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu uygulanmıştır. İstatistiksel değerlendirme SPSS 16.0 programı kullanılarak yapılmış ve yorumlanmıştır. Değişkenler arası ilişkiyi saptamak için Sperman Korelasyon Analizi ve diğer betimsel analiz yöntemleri kullanılmıştır.
Sonuç olarak katılımcıların; travma sonrası stres belirtileri, travma sonrası olumsuz bilişleri ve alkol/madde kullanma isteği arasında pozitif güçlü bir korelasyon olduğu saptanmıştır. Ayrıca travmaya bağlı alkol/madde kullanımı olan tutuklu/hükümlü bireylerin % 80'ninde TSSB bulunduğu; % 20'sinin ağır % 70'nin orta-ağır düzeyde stres tepkisi gösterdiği, katılımcıların sırasıyla dünyayla ve benlik algısıyla ilgili yüksek oranda olumsuz bilişlere sahip olduğu, tutuklu/hükümlüler arasında en yaygın olarak kullanılan maddenin Esrar (% 68)  ile bonzai (% 68) maddesi olduğu, ve % 80'nin madde etkisiyle veya maddeye ulaşmak için yasal olmayan bir girişimde bulunduğu saptandı.

Anahtar Kelimeler: Travma, travma sonrası stres, travma sonrası olumsuz bilişler,  alkol/madde kullanma isteği, madde kullanımına bağlı suç ,adli sosyal hizmet

Abstract:
The need for in-depth studies on the factors that cause addiction with the rapid increase of dependency in the world and our country is born. The aim of this study was to investigate the use of alcohol/ substance as a method of coping with post-traumatic and self-healing in the human son who is open to traumatic experiences in the natural process of life. This study examined the symptoms of post-traumatic stress, negative cognitions after trauma and the sub-dimensions of addiction in male arrested/convicts who came to the criminal execution institution due to forensic processes and who expressed the use of alcohol/substance related to traumatic events. In addition, it was aimed to investigate whether there was a significant relationship between post-traumatic stress symptoms, Post-Traumatic cognition and alcohol/substance use request, and the presence of post-traumatic stress disorder and the rates of substance-induced crime.The sample of the study consisted of 25 volunteer individuals who were detained/convicted in Metris Closed Prison and whose alcohol/substance detoxification was completed and who stated that they were using Alcohol/Substance related to living traumatic.
Addictive Profile Index (BAPI-Short Form), Posttraumatic Stress Diagnostic Scale (TSSTÖ), Post Traumatic Cognitive Scale (TSSBÖ) and Semi-structured Interview Form prepared by investigator were applied in order to collect data in the study. Statistical evaluation was made and interpreted using SPSS 16.0 program. Sperman Correlation Analysis and other descriptive analysis methods were used to determine the relationship between the variables.
As a result, positive strong correlation was found between symptoms of post-traumatic stress, post-traumatic negative cognition, and alcohol/substance use. In addition, 80% of the arrested/convicted individuals with trauma-related alcohol/substance use had PTSD; 20% of participants showed severe stress reaction, 70% of the participants showed moderate stress reaction, participants have a high level of negative information about the world and the perception of self, cannabis (68%) and bonzai (68%), the most commonly used substance among arrested / convictions, and it was found that 80% of the participants made an illegal attempt to take drugs, either under the influence of the drug.

keywords: Trauma, post-traumatic stress, negative cognition after trauma, alcohol/substance abuse, crime