Tedavi almış kanserli çocuklarda bazal ve indüklenmiş DNA zincir kırıkları sıklığı, DNA onarım kapasitesi, oksidatif DNA hasarı ve antioksidan savunmanın değerlendirilmesi
Evaluation of frequency and induced DNA strand breaks, DNA repair capacity and antioxidant defence in children cancer survivors
Yazar: SELİN YÜKSEL
Danışman: PROF. DR. YILDIZ DİNÇER
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Genetik = Genetics ; Onkoloji = Oncology
Dizin: Comet tekniği = Comet assay ; DNA = DNA ; DNA hasarı = DNA damage ; DNA mutasyon analizi = DNA mutational analysis ; DNA onarımı = DNA repair ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Prekürsör hücreli lenfoblastik lösemi-lenfoma = Precursor cell lymphoblastic leukemia-lymphoma

Özet:
Radyoterapi ve kemoterapinin geç dönem yan etkilerinden en önemlisi ikincil tümör gelişimidir. Bazal DNA hasarı ve DNA onarım yetersizliği kanser gelişimi için önemli bir risk faktörüdür. Kemoterapik ajanlar ve radyoterapi tümör hücrelerini tahrip ederken sağlıklı hücrelerin genetik yapısında da hasara neden olurlar. Tedavi sonrası sağ kalan kanserli çocuklarda oksidatif DNA hasarı ve DNA onarım kapasitesi ikincil tümör gelişimi açısından prediktiftir. Bu çalışmada ALL geçirmiş çocuklarda bazal ve indüklenmiş DNA hasarı, onarım sonrası DNA hasarı, oksidatif DNA hasarının göstergesi olan idrar 8-OHdG düzeyi ve serum total antioksidan kapasitenin değerlendirilmesi amaçlandı. Çalışma grupları 30 sağlıklı, 30 ALL geçirmiş, tedavi sonrası tamamen iyileşmiş ve DNA onarım enzimlerinden XPD kodon 751, XRCC1 kodon 399 ve XRCC1 kodon 194 polimorfizmleri daha önce belirlenmiş çocuklardan oluşturuldu. Lökosit DNA'sında bazal ve indüklenmiş DNA hasarı ile DNA onarım sonrası hasar tek hücreli jel elektroforezi kullanılarak belirlendi. İdrar 8-OHdG düzeyi ELISA yöntemi, serumda total antioksidan kapasite spektrofotometrik yöntemle ölçüldü. ALL geçirmiş çocuklarda bazal ve indüklenmiş DNA hasarının kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek olduğu (P < 0,004 ve P < 0,01) ancak onarım sonrasındaki DNA hasarı açısından iki grup arasında anlamlı bir fark bulunmadığı tespit edildi. İdrar 8-OHdG düzeyi ve serum total antioksidan kapasite bakımından gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmadı. DNA onarımı ile onarım enzimlerinden XPD kodon 751 ve XRCC1 kodon 399 polimorfizmleri arasında bir ilişki bulunmadı. Ancak XRCC1 194 Trp allelinin DNA onarımını arttırdığı belirlendi. ALL geçirmiş çocuklarda bazal DNA hasarı yüksekliğinin ve oksidasyona karşı artmış duayrlılığın DNA onarım kapasitesindeki bir eksiklikten kaynaklanmadığı sonucuna varıldı.

Abstract:
Most important side effect of radiotherapy and chemotherapy is secondary malignancy. Basal DNA damage and DNA repair deficiency are impotant risk factors for cancer development. Chemotherapy and radiotherapy cause genetic damage in healthy cells. Oxidative DNA damage and DNA repair capacity are predictive for secondary malignancy in cancer survivors. In the present study, it has been purposed to evaluate basal and induced DNA damage, post repair DNA damage, urinary 8-OHdG and serum total antioxidant capacity in childhood ALL survivors. Study groups were constituted by 30 healthy children and 30 childhood ALL survivors who had no leukemia symptoms at least one year. Polymorphisms at repair genes, XPD codon 751, XRCC1 codon 399 and XRCC1 codon 194, had been previously analyzed. Basal, induced and post repair DNA damage in leukocytes were determined by Comet assay. Urinary 8-OHdG level and serum total antioxidant capacity were measured by ELISA and spectrophotometric method, respectively. Basal and induced DNA damage were found to be higher in ALL group versus control group (P < 0,004 and P < 0,01, respectively). No significant difference was determined between groups for post repair DNA damage, urinary 8-OHdG and serum total antioxidant capacity. There was no relation between DNA repair capacity and polymorphisms of XPD codon 751 and XRCC1 codon 399. However, XRCC1 194 Trp allele was found to be associated with high DNA repair in ALL survivors. In conclusion, increased basal DNA damage and susceptibility to oxidation are not derived from deficient DNA repair in childhood ALL survivors.