Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda beslenme durumu ve uyku durumunun duyu profili ile ilişkilendirilmesi
The relationship with sensory profile and nutritional  status, sleep status in children with autism spectrum disorder
Yazar: FATMA KILIÇ
Danışman: PROF. DR. FATMA ÇELİK
Biruni Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Duyular = Sensation ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Uyku = Sleep ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışma otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda beslenme durumu ve uyku durumunun duyu profili ile ilişkilendirilmesini amaçlamaktadır. Araştırmaya alınan katılımcılar 3-10 yaş aralığındaki otizm spektrum bozukuluğu olan 30 çocuk  ile aynı yaş grubundaki normal gelişim gösteren 30 çocuktan oluşmaktadır. Her iki gruba da  beslenme durumunun değerlendirilmesi için 24 saatlik besin tüketim kaydı, Besin Tüketim Sıklığı Anketi ve Davranışsal Pediatrik Beslenme ve Değerlendirme Ölçeği (DPBDÖ) uygulanmıştır. Ayrıca her iki grup arasında uyku durumunun değerlendirilmesi için Çocuklarda Uyku Alışkanlıkları Ölçeği (ÇUAÖ) ve duyusal işlemlemeyi beslenme ve uyku durumu ile karşılaştırmak adına Duyu Profili Bakım Veren Anketi kullanılmıştır. Her iki gruptaki çocukların antropometrik ölçümleri alınmış ve veriler karşılaştırılmıştır. Otizm spektrum bozukluğu olan çocukların ortalama  BKİ-Z skoru, normal gelişim gösteren çocuklardan daha yüksek iken sağ el 2D:4D oranı ile sol el 2D:4D oranı daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda DPBDÖ'den elde edilen toplam puan ve toplam problem skoru ile ÇUAÖ'den elde edilen toplam puan normal gelişim gsteren çocuklara göre daha yüksektir(p<0,001). Duyu Profili Bakım Veren Anketi'nden elde edilen verilere göre otizmli çocuklar normal gelişim gösteren akranlarından daha fazla duyusal işlemleme problemleri yaşamaktadır. Duyusal işlemlemede muhtemel fark ve kesin fark saptanan çocuklarda DPBDÖ toplam puanı ve ÇUAÖ toplam puanı daha yüksek bulunmuştur. Beslenme ve uyku sorunlarını normal gelişim gösteren akranlarından daha fazla yaşayan otizmli çocuklar duyusal işlemleme açısından uzman terapistlerce test edilmeli ve duyusal hassasiyetleri olan çocuklar beslenme sorunlarının iyileştirilmesi adına multidisipliner yaklaşımla değerlendirilmelidir.
Anahtar kelimeler: Otizm spektrum bozukluğu, beslenme durumu, uyku durumu, duyu profili

Abstract:
This study aims to correlate the nutritional status and sleep status with the sensory profile in children with autism spectrum disorder. Participants included 30 children with autism spectrum disorders between the ages of 3-10 and 30 children with normal development in the same age group. In order to evaluate the nutritional status of both groups, 24-hour food consumption record, Food Consumption Frequency Questionnaire and Behavior Pediatrics Feeding Assessment Scale (BPFAS) were used. In addition, in order to evaluate the sleep durability between the two groups, the Sensory Profile Caregiver Questionnaire was used to compare the Children's Sleep Habit Questionnaire (CSHQ) and sensory processing with nutrition and sleep status. Anthropometric measurements of the children in both groups were taken and the data were compared. The mean BMI-Z score of the children with autism spectrum disorder was higher than those with normal development, while the right hand 2D: 4D ratio and the left hand 2D: 4D ratio were lower (p <0.05). The total score and the total problem score of the children with autism spectrum disorder were higher than those of normal children (p <0.001). Sensory Profile According to the data from the Caregiver Survey, children with autism experience more sensory processing problems than their peers with normal development. BPFAS total score and CSHQ total score were found to be higher in children who had probable difference and difference in sensory processing. Children with autism who live more than their peers with normal  eding and sleep problems should be tested by specialist therapists in terms of sensory processing and children with sensory sensitivities should be evaluated with a multidisciplinary approach to improve nutritional problems.
Keywords: Autism spectrum disorder, nutritional status, sleep status, sensory profile