Epilepsi hastalarında öz yönetim: Nitel bir çalışma
Self management in patients with epilepsy :A qualitative study
Yazar: SİBEL TUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜBRA GÖKALP
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Epilepsi Hastalarında Öz Yönetim: Nitel Bir Çalışma
Amaç:Bu çalışmanın amacı epilepsi hastalarının öz yönetim etkinliklerini saptamak ve değerlendirmektir.
Materyal ve Metot: Araştırma, Erzurum Atatürk Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Nöroloji servislerinde Kasım 2022- Eylül 2023 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırma, 17 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir.Araştırma nitel araştırma olup, yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile uygulanmıştır. Veriler "Kişisel Bilgi Formu" ve "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılarak yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi ve MAXQDA programı kullanılarak değerlendirilmiştir.
Bulgular:Veri analizi sonucu nöbet yönetimi,ilaç yönetimi, güvenlik yönetimi ve yaşam tarzı yönetimi olmak üzere 4 ana tema oluşturulmuştur.Nöbet öncesi aura dönemini tanıyan ve nöbet tetikleyicilerini fark eden katılımcılar önlem almakta,  nöbetlerini kontrol edebilmekte ve nöbet yönetimini yapabilmektedir.Hastalar, ilaç yönetimiyle nöbetlerinin yönetimini de sağladıklarını; başlarda ilaç yönetimlerinin çok olmadığını zamanla duruma adapte olduklarını ifade etmişlerdir.Güvenlik yönetiminde daha çok fiziksel önlemler aldıklarından bahsetmişlerdir.Katılımcılar yaşam tarzı yönetiminde biyolojik, psikolojik ve sosyal sorunları yönetmeye çalıştıkları saptanmıştır. 
Sonuç:Hastaların nöbet yönetimi ve ilaç yönetimiyle ilgili sorunları olduğu belirlenmiştir.Güvenlik yönetimi fiziksel önlemler çerçevesinde toplanmış olup, yetersiz olduğu görülmüştür. Yaşam tarzı yönetiminde hastaların hepsinin hastalığın neden olduğu biyolojik, psikolojik ve sosyal sorunlar yaşadığı ve yönetemediği bilgisine ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Epilepsi,  nitel çalışma, nörolojik bozukluk, öz yönetim, psikiyatri hemşireliği

Abstract:
Self Management in Patients With Epilepsy:A Qualitative Study
Aim:The aim of this study is to determine and evaluate the self-management activities of epilepsy patients.
Material and method:The research was carried out in Erzurum Atatürk University Health Practice and Research Center Neurology services between November 2022 and September 2023.The research was carried out with 17 participants. The research is a qualitative research and was applied with semi-structured interview technique.The data were collected by face-to-face interview technique using "Personal Information Form" and "Semi-Structured Interview Form". The obtained data were evaluated using content analysis and MAXQDA program.
Results:As a result of the data analysis, 4 main themes were created: seizure management, drug management, safety management and lifestyle management.Those who recognize the pre-seizure aura period and realize the seizure triggers can take precautions, control their seizures and manage their seizures.The patients stated that they also provided the management of their seizures with drug management,they stated that their drug administration was not very much in the beginning, but they adapted to the situation over time.Participants were found to try to manage biological, psychological and social problems in lifestyle management.
Conclusion:It was determined that the patients had problems with seizure management and drug management.The security management was gathered within the framework of physical measures and it was found to be insufficient.In lifestyle management, it was learned that all of the patients experienced and could not manage biological, psychological and social problems caused by the disease.
Key Words:Epilepsy, neurological disorder, psychiatric nursing,  qualitative study, self-management