Travma, acil ve cerrahi kliniklerinde çalışan hemşireler ile ulusal medikal kurtarma ekibinde görev alan hemşirelerin afetlere hazırbulunuşluk durumları
Disasters preparedness status of nurses who working in trauma, emergency and surgical clinics and the nurses in national medical rescue team
Yazar: İBRAHİM CAN DURSİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SACİDE YILDIZELİ TOPÇU
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Acil hemşirelik = Emergency nursing ; Afet bilinci = Disaster awareness ; Afet hazırlığı = Disaster preparation ; Cerrahi hemşirelik =

Özet:
Giriş ve Amaç: Hemşirelerin, afete hazırbulunuşluk ve müdahale konularında yeterliliğe ve yetkinliğe sahip olmasının, afet kaynaklı mortalite ve morbidite oranlarının azaltılmasında önemli rol oynayacağı vurgulanmaktadır. Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı nitelikteki bu çalışmanın amacı, travma, acil ve cerrahi kliniklerinde çalışan hemşireler ile Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi içerisinde görev alan hemşirelerin afetlere hazırbulunuşluk durumlarının incelenmesidir.
Gereç ve Yöntemler: Araştırma, Temmuz 2022-Mart 2023 tarihlerinde Trakya Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi travma, acil ve cerrahi servisleri ile Edirne İl Sağlık Müdürlüğü UMKE Ekibi'nde görev alan ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 122 hemşire ile yapıldı. Araştırma verilerinin toplanmasında "Kişisel Bilgi Formu'' ve ''Afet Hazırbulunuşluk Ölçeği (AHBÖ)'' kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde, ortalama ve standart sapma, frekans ve yüzde ile Ki-Kare testi, bağımsız örneklem t-testi ve varyans analizi kullanıldı. Sonuçlar; %95 güven aralığında, anlamlılık ise p<0,05 altında değerlendirildi.
Bulgular: Travma, acil ve cerrahi birimlerde görev yapan hemşirelere kıyasla UMKE'de görev yapan hemşirelerin afet hazırbulunuşluk düzeyinin daha yüksek olduğu saptandı. 11 yıl ve üzeri mesleki deneyimi olan, daha önce afet yaşayan, bir acil veya afet durumunda görev alan, afet ve acil durum hazırlık eğitimlerine katılan, afet ve acil durumda sorumluluklarını ve görevlerini bildiğini belirten, afet bilinci, afete hazırlık veya afetlere müdahale temalı yayın takip eden, herhangi bir afet durumunda müdahale çalışmalarına katılabilme açısından kendini hazır ve yeterli gören hemşireler ile UMKE'de görev yapan evli hemşirelerin afetlere hazırbulunuşluk düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlendi.
Sonuç: Hemşirelerin afet hazırbulunuşluk düzeyleri orta düzeydeydi ve UMKE hemşireleri daha hazırdı. Hemşirelerin afete hazırlık eğitimlerine katılımının desteklenmesi, afet öncesinde afet senaryolarındaki rol ve sorumluluklarının belirlenmesi ve hemşirelerin afetlere daha hazırlıklı olmalarının teşvik edilmesi önerilmektedir.

Abstract:
Background and Aim: It is emphasized that the sufficiency and competence of nurses in disaster preparedness and response issues will play an important role in reducing the mortality and morbidity rates caused by disasters. This descriptive and correlational study aims to examine the disaster preparedness status of nurses working in trauma, emergency and surgical clinics of hospitals and nurses working in the National Medical Rescue Team.
Material and Methods: The research was conducted between July 2022 and March 2023 with 122 nurses who worked in Trakya University Health Application and Research Center trauma, emergency and surgery services and Edirne Provincial Health Directorate UMKE Team and volunteered to participate in the research. "Personal Information Form" and "Disaster and Readiness Scale" were used to collect research data. In the evaluation of the data, mean and standard deviation, Chi-Square test with frequency and percentage, independent sample t-test and variance analysis were used. Results; The 95% confidence interval was evaluated and significance was evaluated below p<0.05.
Results: It was determined that the disaster preparedness level of nurses working in UMKE was higher compared to nurses working in trauma, emergency and surgical units. Those who have 11 years or more of professional experience, who have experienced a disaster before, who have taken part in an emergency or disaster situation, who have participated in disaster and emergency preparedness training, who state that they know their responsibilities and duties in disaster and emergency situations, who follow publications on disaster awareness, disaster preparedness or disaster response, It was determined that the disaster readiness levels of nurses who consider themselves ready and competent to participate in response activities in case of any disaster and married nurses working in UMKE are higher.
Conclusion: Nurses' preparedness levels for disasters were at a medium level and UMKE nurses were more ready. It is advised to support nurses in participating in disaster preparedness trainings, identify their roles and responsibilities in disaster scenarios prior to disasters, and encourage nurses to become more prepared for disasters.