Trisodyum sitrat kullanımının süt ineklerinde günlük süt verimi ve kalitesi üzerine etkisi
Trisodium citrate use in dairy cow and effect of dairy milk yield and quality
Yazar: DİDİER MBONWANAYO
Danışman: PROF. DR. FATİN CEDDEN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Süt ineklerinde laktasyon sırası ve dolayısıyla yaşın artmasına paralel olarak ortaya çıkabilecek somatik hücre sayısındaki artış ve buna bağlı süt kalitesindeki düşüşün trisodyum sitrat kullanılarak azaltılıp azaltılmadığı araştırılmıştır.Bu nedenle çalışmaya rastgele seçilen üçüncü ve dördüncü laktasyon olan 12 sağmal inek alınıp kontrol grubuna 7 baş ve deneme grubuna 5 baş inek ayrılmıştır.Bu çalışmaya alınmış her baş ineğin canlı ağırlığı 550kg olduğu varsayılmıştır. Mart'ın birinci gününden yedinci gününe kadar akşam sağımından sonra, Deneme grubundaki sağmal ineklere30mg trisodyum sitrat/kg canlı ağırlığı içirilmiştir. Bu çalışmada süt örnekleri,2013 yılında Şubat11, Mart 1,8 ve 29 tarihlerinde alınmıştır.Bütün örneklerde somatik hücre sayısı, pH ve ORP değerli tespit edilmiştir. Süt yağ, protein ve kuru madde oranları sadece Şubat 11 ve Mart 8 tarihlerindeki örneklerde ölçülmüştür. Ayrıca Şubat 11tarihinden Mart 29 tarihine kadar günlük süt verimi tespit edilmiştir.Araştırma sonuçlarına göre somatik hücre sayısı bakımından iki grubun ortalamasının arasında önemli bir fark bulunmuştur (p<0,01). Trisodyum sitrat kullanımından önce kontrol ve deneme grubuarasında hiçbir farklık görülmemişken bu kimyasal madde kullanıldıktan sonra  deneme grunda ortalama somatik hücre sayısı istatistiksel olarak düşmüştür (p<0,05). Kontrol grubundaki ortalama somatik hücre sayıları ise çalışma boyunca istatistiksel olarak değişmemiştir.Süt, yağ,protein ve kuru madde oranları bakımından hem trisodyum sitrattan önce hem de sonra, iki grup arasında istatistiksel fark görülmemiştir.Süt pH'ı ve ORP değerleri yapılmış istatistiksel analizlerin sonuçlarına göre de kontrol ve deneme grubu arasında önemli fark izlenmemiştir (p>0,05).Süt verimi açısından yapılan incelemelere göre kontrol ve deneme grubundaki ortalama günlük süt verimileri arasında önemli bir değişim fark edilmemiştir (p>0,05). Fakat trisodyum haftasındaki günlük süt verimi iki haftadaki günlük süt verimlerine yakın kalmışken bundan sonra deneme grubundaki günlüksüt verimi düşmüştür.

Abstract:
In this study sampling and laboratory study was conducted from 11 February to 29March 2013. The study's goal was to determine whether the use of trisodium citrate on third and fourth lactation old dairy cows can reduce milk somatic cell count and consquently increase the milk yield and quality. So that twelve holostein cows has been divided into two part, contol (7 dairy cows) and experimental groups (5 dairy cows). The samples were taken on 11 february and1,8 and 29 of March. From 01/03/2013 to 07/03/2013 30mg of trisodium citrate wasgiven per Kg of the experiemental group of cows. In this research, counting of somatic cells, pH, ORP, percentage of Protein, fat and dry matter of the milk and the cows's milk yield per day was analysed. According to the statistical analysis,the use of trisodium citrate has significantly reduced somatic cell count. On the experimental group an important decrease has been observed while on the contol group no statisticalchange was registered. The ORP and pH values did not showany statistical difference between control and experimental group. During our study the milk fat, protein and dry matter has been analysed. Before using trisodium citrate and after using it, the two group still show the same stastics. Besides, the values found from our analysis i.e milk fat, protein and dry matter are in the acceptable interval value of Holostein cows.Considering, the milk yield per day for experiemental and contol group the statistical result indicates similar result. The use of trisodium citrate provided constant milk yield per daybut stopping the the use of the trisodium citrate leads to an uprapt reduction of the milk yield.