Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinde sürdürülebilir beslenme ile yeme farkındalığı ve beden kütle indeksi arasındaki ilişkinin incelenmesi
The analysis of the relationship between sustainable nutrition and eating awareness and body mass indices among sports sciences faculty students
Yazar: ELİF ŞEYMA BAŞAK
Danışman: PROF. DR. AYSEL PEHLİVAN
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Spor = Sports

Özet:
Spor bilimi eğitimi alan sağlık profesyonellerinin günümüz ve gelecek nesiller için besin ve beslenme güvenliğine ve sağlıklı yaşama katkıda bulunan çevresel etkileri düşük diyetler olarak tanımlanan sürdürülebilir diyetler ile ilgili farkındalığının geliştirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Denizli'de bulunan Pamukkale Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinde eğitim alan öğrencilerin sürdürülebilir beslenme konusundaki bilgi ve yaklaşımları ile yeme farkındalığı ve beden kütle indeksleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma 213 lisans öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ) ile Sürdürülebilir ve Sağlıklı Beslenme Davranışı Ölçeği (SSBD) ile çalışma gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların boy ve kilo bilgileri alınarak beden kütle indeksleri hesaplanmıştır (BKI=19,8 kg/m²). Veri toplama sürecinde, ilgili Bölüm Başkanlığı'nın izni dahilinde gönüllülük esası ile anketler tamamlanmıştır. Derslerin online yapıldığı dönemde Google Forms ile veriler toplanmıştır. Sürdürülebilir beslenme kavramını öğrencilerin %26,8'inin duyduğu, %73,2'sinin ise duymadığı saptanmıştır. Cinsiyet yönünden bakıldığında YFÖ alt gruplarından Düşünmeden Yeme, kadınların ortalama puanı ile erkeklerin ortalama puanı arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır. (p=0,008) Beslenmeye ayrılan aylık bütçe ile SSBD alt boyutlarından Hayvan Sağlığı arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p=0,042). Katılımcıların yaşadıkları yere göre SSBD ölçeği Yerel Gıda alt boyutu istatistiksel olarak anlamlıdır (p=0,037). SSBD toplam skor ile YFÖ farkındalık alt grubu arasında pozitif yönde korelasyon tespit edilmiştir (r=0,104). Spor uzmanlarının gelecek için, sürdürülebilir beslenme konusunda bilgi ve farkındalıklarını daha da geliştirmesi, lisans eğitimi müfredatında sürdürülebilir beslenme bileşenlerinin daha fazla yer alması, bu konuda geliştirilecek stratejiler için önem taşımaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Beden Kütle İndeksi, Sağlıklı Beslenme, Sürdürülebilir Beslenme, Spor Bilimleri Öğrencileri, Yeme Farkındalığı

Abstract:
It is of great importance for today and future generations to develop the awareness of health professionals receiving sports science education about sustainable diets with low environmental effects contributing to food and nutrition security and healthy living. This study aims to examine the relationship between knowledge and approaches as well as eating awareness and body mass indices of the students studying at Pamukkale University Faculty of Sports Sciences. The study was conducted with 213 undergraduate students using the Mindful Eating Questionnaire (MEQ) and the Sustainable and Healthy Eating Behavior Scale (SHEBS). The participants' body mass indexes were calculated by taking their height and weight measurements (BMI=19.8 kg/m²). During the data collection process, interviews were conducted on a voluntary basis with the permission of the relevant Department Head. Data were collected via Google Forms during the online education period. It was found that 26.8% of the students have heard the concept of sustainable nutrition, and 73.2% have not. From the gender perspective, the difference between the average score of women and men in disinhibition which is one of the MEQ subgroups was found to be statistically significant (p=0.008). The difference between the monthly budget allocated to nutrition and Animal Health, one of the sub-dimensions of SHEBS, is statistically significant (p=0.042). The Local Food sub-dimension of the SHEBS scale is statistically significant according to the participants' location (p=0.037). A positive correlation was found between the total score of SHEBS and the MEQ sub-dimension awareness (r=0,104). In order to develop strategies in this area, it is crucial for sports professionals to further grow their knowledge and awareness of sustainable nutrition, and to include more sustainable nutrition components in the undergraduate curriculum.


Keywords: Body Mass Index, Eating Awareness, Healthy Eating, Sports Science Students, Sustainable Nutrition