Meyve suyu endüstrilerinde membran prosesleri ile pestisit giderimi
Pesticide removal by membrane processes in fruit juice industries
Yazar: ŞAFAK BULU
Danışman: PROF. DR. NADİR DİZGE
Mersin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Kalıntılar = Residues ; Membran filtrasyon tekniği = Membrane filtration technique ; Meyve suları = Fruit juices ; Pestisitler = Pesticides

Özet:
İnsanların yaşamsal faaliyetlerini temel olarak sürdürebilmesi amacıyla tüketmek zorunda oldukları her türlü zirai ürünlerin üretim aşamasından tüketime kadar korunabilmeleri için pestisit kullanımı artık bir zorunluluk haline gelmiştir. Besin maddelerinin yetiştirilmesinde; doğada bulunan ve zirai ürünlerin gelişiminde olumsuz etkileri olabilen yabani ot, böcek, mantar, virüs, bakteri vb. diğer canlıların olumsuz etkilerinden korunabilmesi amacıyla pestisitlerin günümüz dünyasında kullanılması kaçınılmazdır. Pestisitler bu amaçla kullanılan karışım ve madde olarak adlandırılır. 
Meyve suyu endüstrisinde pestisit probleminin en önemli kaynağı tarımsal ürünlerde verimlilik ve kalitenin artırılması amacıyla tarımsal girdi olan pestisitlerin kullanımı sonrası ürünlerdeki kalıntılardır. Ülkemizde ve dünyada tarım alanlarının azalması, tarım politikalarının yetersiz olması kaynaklı üretim miktarında azalma olurken artan nüfus kaynaklı gıda tüketim ihtiyacı artmaktadır. Bu durum daha fazla hasat ve verim alınabilmesi amacıyla pestisit kullanımını artırmaktadır. Pestisit kullanımının önüne geçilememesi kaynaklı tarımsal ürünlerde çok sayıda kalıntı rastlanmasına sebep olmuştur. Meyve suyu endüstrisinin ham maddesi olan meyvelerin yetiştirilmesinde tarımsal girdi olarak kullanılan pestisit kaynaklı kalıntı problemi bu sektörün en önemli sorunlarından bir tanesidir.  Meyve suyu endüstrisinde kullanılan ham maddeler ile üretilen meyve suyundaki pestisit kalıntılarının analizi hem gıda güvenliği açısından hem de sektörün sürdürülebilirliği açısından önem arz etmektedir.    
Bu çalışmanın amacı membran filtrasyon yöntemi ile meyve suyunda kalıntı pestisitlerin giderim etkinliği araştırılmaktadır. Çalışma kapsamında meyve suyu konsantresi sektöründe çalışan birisi olarak işyerimizde üretilmiş olan meyve suyu konsantrelerinden pestisit kalıntı düzeyleri araştırılmış örnekler temin edilerek çalışma yapılmıştır. Çalışmada elma suyu konsantresi, nar ve vişne suyu konsantresi ve portakal cloudy ürünleri kullanılmıştır. Dead-End Filtrasyon yöntemi ile UF ve MF membran tipleri kullanılarak çalışmalar tamamlanmıştır. 
Sonuç olarak yapılan çalışmalarda membran tekniklerle kalıntı pestisitlerin giderilmesi ve bazı pestisitlerde tamamen giderim sağlandığı gözlemlenmiştir.

Abstract:
The use of pesticides has now become a whirlwind to protect the people from all kinds of agricultural production experiences that they have to consume for the purpose of maintaining their vital activities, from consumption to consumption. In the upbringing of five children; The negative effects of agricultural restrictions on it are weeds, insects, fungi, viruses, bacteria, etc. The use of pesticides in our world to protect against the negative effects of others is live work. Pesticides are used for this purpose and named as substances.
The most important source of the pesticide problem containing fruit juice is the residues in the products after the use of pesticides that enter in order to ensure the continuity of productive and quality in mobile products. Reducing production and agricultural expenditures in the world, insufficient agricultural policies and a decrease in the amount of production result in an increasing population-based food consumption consumption. This situation increases pesticides in order to obtain more harvest and yield. Due to the inability to prevent pesticides, a large number of residues were encountered in the food circulating. The problem of residues originating from pesticides used as an input in the cultivation of fruit, which is the raw material of the fruit juice industry, is one of the most important problems of this sector. The analysis of pesticide residues in fruit juice produced with raw materials used in fruit juice is important both in terms of food safety and industry sustainability.
For this purpose, the removal performance of residual pesticides in fruit juice by membrane filtration method is investigated. Within the scope of the study, as a person working in the fruit juice concentrate sector, it was tried to provide prisons that were investigated for pesticide residues from the fruit juice concentrates produced in our workplace. Apple juice concentrate, pomegranate and cherry juice concentrate and orange cloudy products were used in the study. Studies using Dead-End Filtration method and UF and MF membrane models have been completed.
As a result, it was observed that the retention of residual pesticides and complete removal of some pesticides were achieved by structured preservatives membrane techniques.