Avrupa Yeşil Mutabakatı: AB'de sürdürülebilirlik bağlamının dönüşümü
European Green Deal: The transformation of sustainability context in the EU
Yazar: BÜŞRA ŞENSOY
Danışman: DOÇ. DR. NECİBE NEVRA ESENTÜRK
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Avrupa Birliği'nde, sürdürülebilirlik endişesi uzun zamandır dile getirilen bir yaklaşımdır. Özellikle 1990 yılında Lüksemburg'da AB Çevre ve Enerji Konseyi'nin karbon emisyonlarının azaltılması kararıyla sürdürülebilirlik yaklaşımının ilk adımı atılmıştır. Sonrasında devam eden Kyoto Protokolü, AB Yük Paylaşım Anlaşması, Avrupa 2020 Stratejisi ve özellikle Paris Anlaşması sonrasındaki kararlarla sürdürülebilirlik adına stratejik adımlar atılmıştır. Sürdürülebilirlik endişesi, başlangıçta ekonomik kaynaklı bir kavram olarak ortaya çıkmış ve ekonomik büyümenin çevresel ve sosyal sorumluluklarla dengelenmesi gerektiği anlayışından doğmuştur. Avrupa Komisyonu, bu yaklaşımları politik ve ekolojik olarak meşru bir kimliğe kavuşturmuştur. Lizbon Stratejisi ve Avrupa 2020 Stratejisi ile ekonomik büyümeyi sürdürülebilir kılmayı hedeflemiş, Avrupa Yeşil Mutabakatı ile karbon nötr olma hedefi belirlenmiştir. Böylece, sürdürülebilirlik yaklaşımı Avrupa Birliği'nin temel hedeflerinden biri haline gelmiştir. Çalışma, AB'nin sürdürülebilirlik bağlamında temel stratejileri olan 2000 Lizbon Stratejisi, Avrupa 2020 Stratejisi ve Avrupa Yeşil Mutabakatı'nı ve ilgili Avrupa Konseyi sonuç bildirgelerini karşılaştırmalı içerik analizi yöntemiyle irdelemektedir. Çalışma, özellikle 2019 yılında Avrupa Komisyonu tarafından AB eylem planı olarak ortaya konulan Avrupa Yeşil Mutabakatı'na odaklanmaktadır. İklim krizi etkilerinin en aza indirmenin temel alındığı Avrupa Yeşil Mutabakatı, Avrupa'nın 2050 yılına kadar iklim düzeyini en aza indirmeye yönelik dönüştürücü politikaları bünyesinde barındırmaktadır. Çalışmada, AB'nin çevre koruma ve yeşil dönüşümü adına geliştirdiği stratejilerin sürdürülebilirlik bağlamında nasıl dönüşüme uğradığı resmi dökümanların analiz edilmesiyle ve yeşil teori yaklaşımı perspektifinde açıklanmaktadır. Çalışmada, ''Avrupa Birliği'nin sürdürülebilirlik bağlamında geliştirdiği 2000 Lizbon Stratejisi, Avrupa 2020 Stratejisi ve Avrupa Yeşil Mutabakatı stratejileri AB'nin sürdürülebilirlik yaklaşımları açısından nasıl bir dönüşüm geçirmiştir?'' sorusundan yola çıkılmıştır. AB'nin sürdürülebilirlik bağlamında geliştirdiği stratejiler, özellikle Avrupa Yeşil Mutabakatı, ekonomik büyüme ile çevresel ve sosyal sorumlulukları dengeli bir şekilde birleştirmiştir. Çalışmada Avrupa Yeşil Mutabakatı'nın AB'nin sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmasında önemli bir rol oynayarak sürdürülebilirlik yaklaşımlarında köklü bir dönüşüm geçirdiği bulgusuna ulaşılmıştır. Bu dönüşüm, iklim nötrlüğüne ulaşmada ve çevresel koruma hedeflerinde belirgin ilerlemeler sağlamıştır.
Anahtar Kelimeler: Avrupa Yeşil Mutabakatı, Sürdürülebilirlik, AB, Yeşil Dönüşüm, Çevresel Koruma.

Abstract:
In the European Union, sustainability concerns have long been a prevalent approach. The first step towards a sustainability approach was taken in 1990 with the decision of the EU Environment and Energy Council in Luxembourg to reduce carbon emissions. This was followed by the Kyoto Protocol, the EU Burden Sharing Agreement, the Europe 2020 Strategy, and especially the decisions made after the Paris Agreement, marking strategic steps towards sustainability. Initially, sustainability concerns emerged as an economically driven concept, stemming from the need to balance economic growth with environmental and social responsibilities. The European Commission has legitimized these approaches both politically and ecologically. The Lisbon Strategy and the Europe 2020 Strategy aimed to sustain economic growth, while the European Green Deal set the target of becoming carbon neutral. Thus, sustainability approach of the EU have become one of the core objectives of the European Union. This study comparatively analyzes the 2000 Lisbon Strategy, the Europe 2020 Strategy, and the European Green Deal in terms of how the sustainability context in the EU has been transformed. It particularly focuses on the European Green Deal, introduced as an EU action plan by the European Commission in 2019. The European Green Deal, which aims to minimize the impacts of the climate crisis, encompasses transformative policies to reduce Europe's carbon levels to a minimum by 2050. The study explains how the EU's strategies and policies for environmental protection and green transformation have evolved in terms of sustainability and the framework within which the focus has transformed, using a comparative content analysis. By addressing the research question, " How have the sustainability context of the EU been transformed from the 2000 Lisbon Strategy, the Europe 2020 Strategy, to the European Green Deal in a comparative perspective?'' The study finds out that the strategies developed by the European Union for sustainability, especially the European Green Deal, have significantly balanced the economic growth with environmental and social responsibilities. These strategies have played an important role in achieving the EU's sustainability goals, undergoing a substantial evolution in sustainability approaches, and making significant progress in achieving climate neutrality and environmental protection targets. 
Keywords: The European Green Deal, Sustainability, EU, Green Transformation, Environmental Protection.