Karadeniz bölgesi propolisinin karakterizasyonu, aktioksidan ve sitotoksik aktivitelerinin belirlenmesi
Characterization of black sea region propolis, determination of antioxidant and cytotoxic activities
Yazar: CEREN BİRİNCİ
Danışman: PROF. DR. SEVGİ KOLAYLI
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Apiterapi = Apitherapy ; Karadeniz bölgesi = Black Sea region ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Propolis = Propolis ; Sitotoksisite = Cytotoxicity

Özet:
Arı ürünleriyle (bal, polen, propolis, arı sütü, arı zehri, ve arı ekmeği) yapılan hastalığı önleyici veya iyileştirici tedavi şekilleri apiterapi olarak adlandırılmaktadır. Önemli bir arı ürünü olan propolis, bal arılarının doğadaki çeşitli bitki ve ağaç türlerinden topladıkları maddeleri kendi salgılarıyla birleştirerek oluşturduğu reçinemsi yapıda doğal bir üründür. Propolisin içeriği buna bağlı olarak biyolojik aktivitesi toplandığı bölgeye, bitki florasına ve arı ırkı gibi faktörlere göre değişkenlik gösterir. Ilıman iklim kuşağında olması ve bitki çeşitliliğinin fazla olması nedeniyle Karadeniz Bölgesi propolis üretimi bakımından yüksek potansiyele sahiptir.
Planlanan bu çalışmada Karadeniz Bölgesi propolislerinin karakteristik özellikleri ile bazı biyolojik aktif özellikleri araştırıldı. Sinoptan Artvine kadar yedi farklı ilden toplanan ham propolis örneklerinin pH, iletkenlik, briks, balsam, vaks, toplam polifenol, toplam flavanoid, toplam antioksidan kapasite ve fenolik profilleri incelendi. Ordu(Ulubey) iline ait propolis örneğinin tüm özellikler bakımından en kaliteli örnek olduğu tespit edildi. Daha sonra Ordu(Ulubey) iline ait propolisin metastatik meme kanser hücresi (MDA-MB-231) üzerindeki sitotoksik etkisi araştırıldı. MTT testi ile yapılan sitotoksisite çalışmasında, Ordu (Ulubey) propolis ekstraktının metastatik meme kanseri (MDA-MB-231) hücrelerinde sağlıklı fibroblast (NIH/3T3) hücrelerine göre 1.92 kat daha seçici etkisinin olduğu belirlendi. Ayrıca yapılan Anneksin V-PI analizi sonuçlarına göre Ordu(Ulubey) propolis ekstraktının MDA-MB-231 hücre serisinde nekrotik ve geç apoptotik hücre sayısını anlamlı olarak arttırdığı gözlemlendi.

Anahtar Sözcükler: Apiterapi, apoptoz, meme kanseri, propolis, sitotoksisite

Abstract:
Preventive or curative treatments made with bee products (honey, pollen, propolis, royal jelly, bee venom, and bee bread) are called apitherapy. Propolis, an important bee product, is a natural resinous product created by honey bees by combining the substances they collect from various plant and tree species in nature with their own secretions. The content of propolis, therefore, its biological activity varies according to the area where it is collected, plant flora and bee race. The Black Sea Region has a high potential in terms of propolis production due to its temperate climate and high plant diversity.
In this planned study, the characteristics and some biologically active properties of the Black Sea Region propolis were investigated. The pH, conductivity, brix, balsam, wax, total polyphenol, total flavanoid, total antioxidant capacity and phenolic profiles of crude propolis samples collected from seven different provinces from Sinop to Artvin were examined. It was determined that the propolis sample belonging to Ordu (Ulubey) province is the best quality sample in terms of all features. Later, the cytotoxic effect of propolis from Ordu (Ulubey) city on metastatic breast cancer cell (MDA-MB-231) was investigated. In the cytotoxicity study performed with the MTT test, it was determined that Ordu (Ulubey) propolis extract had 1.92 times more selective effect on metastatic breast cancer (MDA-MB-231) cells compared to healthy fibroblast (NIH/3T3) cells. In addition, according to the results of Annexin V-PI analysis, it was observed that Ordu (Ulubey) propolis extract significantly increased the number of necrotic and late apoptotic cells in the MDA-MB-231 cell line.

Key Words: Apitherapy, apoptosis, breast cancer, cytotoxicity, propolis