Kekemeliği olan ve olmayan bireylerin sosyal onay ihtiyacı ile psikolojik sağlamlıklarının karşılaştırılması ve kekemeliği olan grupta sosyal onay ihtiyacının psikolojik sağlamlık ile ilişkisinin incelenmesi
Comparison of the social approval needs and psychological resilience of persons with and without stuttering, and evaluation of the relationship between social approval needs and psychological resilience in the group with stuttering
Yazar: SULTAN ERKAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURCAN ALPÜRAN KOCABIYIK
İstinye Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Dil ve Konuşma Terapisi = Language and Speech Therapy

Özet:
Erkal, S. (2024). Kekemeliği Olan ve Olmayan Bireylerin Sosyal Onay İhtiyacı İle Psikolojik Sağlamlıklarının Karşılaştırılması ve Kekemeliği Olan Grupta Sosyal Onay İhtiyacının Psikolojik Sağlamlık ile İlişkisinin İncelenmesi. İstinye Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi. İstanbul. 
Bu çalışmada kekemeliği olan (KO) ve kekemeliği olmayan (KON) 18-60 yaş aralığındaki yetişkinlerin sosyal onay ihtiyacı ile psikolojik sağlamlıklarının karşılaştırılması ve kekemeliği olan grupta sosyal onay ihtiyacının psikolojik sağlamlık ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Katılımcılar 18-60 yaş arasında kekemeliği olan 74, kekemeliği olmayan 85 kişiden oluşmaktadır. Araştırma çevrimiçi ortamda yürütülmüştür. Çalışmada Psikolojik Sağlamlık İçin Koruyucu Faktörler Ölçeği'nden ve Sosyal Onay İhtiyacı Ölçeği'nden faydalanılmıştır. Çalışmada karşılaştırma ve ilişkisel desen kullanılmıştır. Çalışma sonucunda KO ve KON grup arasında hem sosyal onay ihtiyacı hem de  psikolojik sağlamlık açısından  anlamlı fark olduğu görülmüştür.  Elde edilen bulgulara göre; KO bireyler sosyal onay ihtiyacı ve alt boyutlardan sosyal geri çekilme, başkalarının yargılarına duyarlılık ve olumlu izlenim bırakma alt boyultarının tümünde KON bireylere göre anlamlı şekilde yüksek puanlar almışlardır. Ayrıca elde edilen bulgulara göre KON kişilerin psikolojik sağlamlık düzeyleri KO kişilerden anlamlı şekilde daha fazladır. Sosyal onay ihtiyacının alt boyutlarının psikolojik sağlamlık ile ilişkisine bakıldığında; başkalarının yargılarına duyarlılık alt boyutu ile negatif yönlü ve zayıf seviyede anlamlı bir ilişki, sosyal geri çekilme ve olumlu izlenim bırakma alt boyutları ile  negatif yönlü ve orta seviyede anlamlı bir ilişki elde edilirken bireysel, aile ve akran alt boyutlarının tümünde pozitif yönlü ve güçlü seviyede anlamlı bir ilişki elde edilmiştir. Sosyo-demografik özelliklere bakıldığında ise yaş, cinsiyet ve eğitim seviyesinin sosyal onay ihtiyacı ya da psikolojik sağlamlık üzerinde herhangi bir anlamlı etkisi bulunmamaktadır.
Sonuç olarak, KO bireyler KON bireylere göre daha fazla sosyal onaya ihtiyaç duymakta ve psikolojik sağlamlıkla sosyal onay ihtiyacı arasında ters bir ilişki bulunmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Kekemelik, Sosyal Onay İhtiyacı, Psikolojik Sağlamlık, Sosyal Kaygı

Abstract:
Erkal, S. (2024). Comparison of the Social Approval Needs and Psychological Resilience of Persons with and without Stuttering, and Evaluation of the Relationship Between Social Approval Needs and Psychological Resilience in the Group with Stuttering. Istinye University, Institute of Health Science, Speech and Language Therapy. Master Thesis. Istanbul.  
Aim of the study is to compare the social approval needs and psychological resilience of adults aged 18-60 with (PWS) and without stuttering (PWNS), and to examine the relationship between social approval needs and psychological resilience in PWS. The participants consist of 74 individuals with PWS and 85 individuals PWNS. aged between 18-60 years. The research was conducted online. In this study, the Protective Factors Scale for Psychological Resilience and the Social Approval Need Scale were used. A comparative and relational design was used in the study. As a result of the study, a significant difference was found between the groups PWS and PWNS in terms of both the need for social approval and psychological resilience. The results showed  PWS scored significantly higher than PWNS in terms of social approval needs and all in sub-dimensions of social avoidance, sensitivity to others' judgments, and making a positive impression. The social avoidance of PWS is significantly higher than that of individuals without stuttering. The findings indicate that,  individuals with stuttering have a greater need for social approval compared to individuals without stuttering. Additionally, according to the findings, the psychological resilience of PWNS is significantly higher than that of PWS. When examining the relationship between the subdimensions of the need for social approval and psychological resilience, a negative and less significant relationship was found with sensitivity to others' judgements. Negative and moderately significant relationships were found with social withdrawal and creating a positive impression. In contrast, positive and strong significant relationships were found with all subdimensions of individual, family, and peer. In contrast, a positive and strong significant relationship was found across all sub-dimensions of individual, family, and peer relationships. Regarding socio-demographic features, no significant effect of age, gender, or education level was found on the need for social approval or psychological resilience in PWS.

Key Words: Stuttering, Social Approval Needs, Psychological Resilience, Social Anxiety