Kahramanmaraş ili Afşin bölgesinde tarımı yapılabilecek bazı fasulye (Phaseolus vulgaris L.) genotiplerinin adaptasyonu ve kuru otlarının hayvan yemi olarak değerlendirilmesi üzerine araştırmalar
Researches on the adaptation of some beans genotypes and the evaluation of hay as animal feed that can be cultivated in Afşin district of Kahramanmaraş province
Yazar: İBRAHİM KILINÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER SÜHA USLU
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma, Afşin bölgesinde yetiştirilebilecek yüksek verimli fasulye genotiplerinin adaptasyon kabiliyetleri ve kuru otlarının yem ve kalite değerlerini belirlemek amacıyla 18 Mayıs 2018 tarihinde Kahramanmaraş ili Afşin ilçesinde kurulmuştur. Araştırmada 40 sırık, 30 oturak olmak üzere toplam 70 farklı fasulye (Phaseolus vulgaris L.) genotipi kullanılmıştır. Deneme Augmented deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak düzenlenmiştir. Araştırmada çıkış süresi, bitki boyu, ilk bakla yüksekliği, ana dal sayısı, bitkideki bakla sayısı, bakladaki tane sayısı, bitkideki tane sayısı, tane verimi, ayrıca yem kalitesini belirlemek için kuru ot verimi, ham protein oranı ve verimi, ham kül, ADF, NDF oranı ve nispi yem değerleri ölçülmüştür.
Araştırma sonuçlarına göre; fasulye genotiplerinde incelenen tüm özellikler arasındaki farklar istatistiki olarak önemli bulunmuştur. Tüm bitkilerin çıkış süreleri 12-14 arasında değişim göstermiştir. Bitki boyu 37.00-113.33 cm, ilk bakla yüksekliği 9.00-25.33 cm, ana dal sayısı 4-6 adet, bitkide bakla sayısı 4.66-33.33 adet, bakladaki tane sayısı 4.33-6.33 adet, bitkideki tane sayısı 24.33-188.33 adet, tane verimi 500-750 kg/da, kuru ot verimi 129.0-978.0 kg/da, ham protein oranı %5.65-14.64, ham protein verimi 8.31-143.63 kg/da, ham kül oranı %5.29-28.81, NDF oranı %48.15-80.00, ADF oranı %58.00-28.00, nispi yem değeri 50.98-128.59 arasında değişim göstermiştir.
Protein oranı %8'in üzerinde olan fasulye samanının doğrudan hayvan beslemede kullanılması, daha düşük orandaki fasulye samanlarının ise karma yemlerde katkı maddesi olarak kullanılması uygundur. Ayrıca IPKPHA4396 oturak tipi, IPKPHA316 sırık tipi, IPKPHA12654 sırık tipi, Manalı Trabzon sırık tipi, IPKPHA7168 sırık tipi ve IPKPHA4398 sırık tipi genotiplerinin, araştırmada yer alan diğer genotiplere göre verim ve kalite bakımından daha üstün olduğu saptanmıştır.

Abstract:
This research was established on 18 May 2018 in order to determine the adaptation capability, forage quality and quality values of high yield bean genotypes and varieties and their hays that can be grown in Afşin district of Kahramanmaraş province. A total of 70 different beans (Phaseolus vulgaris L.) were used in the study. The experiment was arranged according to the Augmented experiment design as three replications. In the research, exit time, plant height, first pods height, major branches number, pods number in the plant, pods number in the pod, grain number in the plant, grain yield, dry forage yield, crude protein ratio and yield, to determine the feed quality, crude ash, ADF, NDF ratio and relative feed values were measured. According to the research results; the differences between all characteristic studied for bean genotypes and varieties were found statistically significant.
The germination times of all plants varied between 12-14 days. Plant height 37.00-113.33 cm, first pod height 9.00-25.33 cm, number of main branches 4-6, number of pods in the plant 4.66-33.33, number of pods 4.33-6.33, number of plants in the plant 24.33-188.33, grain yield 500 -750 kg/da, dry herbage yield 129.0-978.0 kg/da, crude protein ratio 5.65-14.64%, crude protein yield 8.31-143.63 kg/da, crude ash ratio 5.29-28.81%, neutral detergent fibre (NDF) ratio 48.15-80.00%, acid detergent fibre (ADF) ratio 58.00-28.00% and relative feed value (RFV) was found between 50.98-128.59.
It is appropriate to use bean hay with a crude protein ratio of more than 8% directly in animal feeding, and use of bean hay with a lower rate as an additive in mixed feeds. In addition, IPKPHA4396, IPKPHA316, IPKPHA12654, Manalı Trabzon, IPKPHA7168 and IPKPHA4398 genotypes were found to be superior to other genotypes in the study in terms of yield and quality.