Yeni nesil kültür sanat dergileri - Kafa Dergisi örneği
New generation culture and art magazines - Kafa Magazine example
Yazar: FUNDA İNCE BAKİ
Danışman: PROF. DR. ASLI YAPAR GÖNENÇ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Türkiye'de kültür-sanat dergiciliği çeşitli evrelerden ve değişikliklerden geçerek bugünkü halini almıştır. Ülkenin siyasi-sosyal-ekonomik gidişatı hemen her alanda olduğu gibi dergicilik üzerinde de mühim etkiler bırakmış ve çeşitli sonuçlara sebep olmuştur. Bu etkiler zaman zaman olumlu seyrederken, bazen de olumsuz sonuçlar doğurabilmiştir. Kültür-sanat dergiciliği, bilhassa 2013 yılında büyük bir kırılma yaşamış ve piyasaya yeni dergiler çıkmıştır. Ot Dergisi ile başlayan süreç, akabinde başka dergilerin ortaya çıkmasıyla devam etmiştir. Son yıllarda basılı kitle iletişim araçlarına yönelik ilginin azalmış olması, yeni dergilere umutla bakılmasına vesile olmuştur. Ot Dergisinin açtığı kapıdan daha sonrasında hem isimleriyle hem tasarımlarıyla hem içerikleriyle hem yazar kadrolarıyla, yani aslında hemen her şeyiyle dikkat çeken dergiler girmiştir. Kültür-sanat adı altında çıkarılan bu yeni dergiler, sadece kültür ve sanatın sınırlarına bağlı kalmamakta, hemen her alana temas etmektedirler.

Çalışmamızın evrenini oluşturan Kafa Dergisi ise 2014 yılında başladığı yayın hayatı süresince ürettikleriyle dikkat çekmeyi başarmıştır. Popüler kültür bağlamında değerlendirilen Kafa Dergisi, içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Modern hayatın şekillendiricisi olarak kabul edilen popüler kültür, kitle iletişim araçlarına ve onlar eliyle üretilenlere de etki etmektedir. Topluma yön veren popüler kültürün, yeni nesil kültür-sanat dergilerine ne kadar etki ettiği Kafa Dergisi öncülüğünde ele alınmış ve görülmüştür ki Kafa Dergisi, tercih ettiği kapak kişilerinden içerik türlerine, reklam kapasitesinden, yazar kadrosuna, görsel kullanımından gündemle olan ilişkisine varana dek edebiyatla, sanatın çeşitli dallarıyla ilişkili ise de temelde popüler kültür unsurlarına yaslanmaktadır. Gündemle sıkı bir bağı olan Kafa Dergisi, ülkedeki gidişata eleştirel bir perspektiften yaklaşmaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Popüler Kültür, Tüketim Toplumu, Gösteri Toplumu, Kültür-Sanat Dergiciliği, Kafa Dergisi

Abstract:
Cultural and artistic magazine publishing in Turkey has undergone various stages and changes to reach its current form. The country's political, social, and economic situation has had significant effects on magazine publishing, resulting in various outcomes. While these effects have sometimes been positive, they have also led to negative consequences. In particular, cultural and artistic magazine publishing experienced a significant shift in 2013, with the emergence of new magazines. The process that began with Ot Magazine continued with the appearance of other magazines. In recent years, the declining interest in print media has created hope for new magazines. Following Ot Magazine's lead, magazines that stand out with their names, designs, content, and authors have entered the scene. These new magazines published under the umbrella of culture and art touch upon various fields beyond the boundaries of culture and art.

Kafa Magazine, which forms the scope of our study, has managed to attract attention with its productions since its establishment in 2014. Evaluated within the context of popular culture, Kafa Magazine has been analyzed through content analysis method. Popular culture, which is considered a shaper of modern life, also influences mass media and the products they produce. The extent to which popular culture, which guides society, affects the new generation of cultural and artistic magazines was addressed with the leadership of Kafa Magazine. It has been observed that Kafa Magazine, while being associated with literature and various branches of art, primarily relies on elements of popular culture, ranging from its choice of cover personalities to content types, advertising capacity, authorship, visual usage, and its relationship with the agenda. Kafa Magazine, which has a strong connection with the current issues, approaches the country's trajectory from a critical perspective.

Keywords: Popular Culture, Consumer Society, Society of the Spectacle, Cultural and Artistic Magazine Publishing, Kafa Magazine.