Tütün kullanım bozukluğu olan bireylerde çocukluk çağı travmaları ile bilişsel esneklik arasındaki ilişki
The relationship between childhood traumas and cognitive flexibility in individuals with tobacco use disorder
Yazar: EDİBE SERRA EROL
Danışman: DOÇ. DR. CEMAL ONUR NOYAN
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Bağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Bağımlılık Danışmanlığı ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Nikotin = Nicotine ; Tütün kullanımı bozuklukları = Tobacco use disorder ; Çocuklar = Children ; Çocukluk dönemi = Childhood ; Çocukluk çağı travmaları = Childhood traumas

Özet:
Bu çalışmada, nikotin bağımlılığının bilişsel esneklik ve çocukluk çağı travmaları ile ilişkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya 140 kadın ve 129 erkek olmak üzere toplamda 269 kişi katılmıştır. Çalışmada veri toplamak amacıyla Fagerstrom Nikotin Bağımlılık Ölçeği, Bilişsel Esneklik Ölçeği ve Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği kullanılmıştır. Çalışma verilerinin analizinde frekans analizi, madde analizi, pearson korelasyon analizi, bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizi yapılmıştır. Çalışma bulgularına göre nikotin bağımlılık düzeyine bağlı olarak bilişsel esneklik, duygusal istismar, fiziksel istismar, fiziksel ihmal, duygusal ihmal ve cinsel istismar düzeyi açısından farklılık gözlemlenmemiştir. 
Ancak sigara içen ve içmeyen grupların bilişsel esneklik, duygusal istismar, fiziksel istismar ve duygusal ihmal düzeyleri arasında farklılık gözlemlenmiştir. Sigara içen grubun duygusal istismar, fiziksel istismar ve duygusal ihmal düzeyi sigara içmeyen gruptan daha yüksek iken sigara içen grubun bilişsel esneklik düzeyi sigara içmeyen gruptan daha düşüktür. Sigara içen ve içmeyen grupların fiziksel ihmal ve cinsel istismar düzeyleri arasında farklılık olmadığı belirlenmiştir. 
Ayrıca sigara içen bireylerde çeşitli sosyodemografik özelliklerine göre nikotin bağımlılık düzeyleri karşılaştırılmış ve elde edilen bulgular ilgili literatür doğrultusunda tartışılmıştır.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship of nicotine addiction with cognitive flexibility and childhood traumas. A total of 269 people, 140 women and 129 men, participated in the study. Fagerstrom Nicotine Addiction Scale, Cognitive Flexibility Scale and Childhood Mental Trauma Scale were used to collect data in the study. Frequency analysis, item analysis, Pierson correlation analysis, independent sample t-test and one-way analysis of variance were used to analyze the study data. According to the study findings, no difference was observed in terms of cognitive flexibility, emotional abuse, physical abuse, physical neglect, emotional neglect and sexual abuse depending on the level of nicotine addiction. 
However, a difference was observed between the cognitive flexibility, emotional abuse, physical abuse and emotional neglect levels of the smokers and non-smokers. While the level of emotional abuse, physical abuse and emotional neglect of the smoking group is higher than the non-smoker group, the cognitive flexibility level of the smoking group is lower than the non-smoker group. It was determined that there was no difference between the levels of physical neglect and sexual abuse between smokers and non-smokers. 
In addition, nicotine addiction levels of smokers were compared according to various sociodemographic characteristics and the findings were discussed in line with the relevantliterature.