Büyükşehir belediye sınırlarında kalan kırsal alanların sürdürülebilirliği: İstanbul örneği
Sustainability of rural areas which are at the metropolitan municipal borders: İstanbul example
Yazar: MERVE BİRİNCİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA SURİ
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kentsel Sistemler ve Ulaştırma Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Ziraat = Agriculture ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Büyükşehir belediyeleri = Metropolitan municipality ; Kırsal alanlar = Rural areas ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Tarım = Agriculture ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Doğal yaşam kaynaklarından biri olan toprak, kıt bir kaynak olması nedeniyle potansiyelleri doğrultusunda değerlendirilmelidir. Nüfusu hızla artan kentlerde yerleşim alanları kentte yaşayan insanları besleme potansiyeli olan tarım alanlarına doğru genişleme eğilimindedir. 2004 yılında uygulanan 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nda İstanbul ve Kocaeli illerinde büyükşehir belediye sınırları, il sınırına dayandırılmış, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin yetki ve sorumluluk alanı il sınırlarına genişlemiştir. 2012 yılında çıkan 6360 sayılı yasa uygulamaya geçince bütün büyükşehir belediyeleri il sınırları olmuştur. Ayrıca büyükşehirlerde bulunan köy ve beldelerin tüzel kişiliği kaldırılmış, kentlerin doğal uzantıları olarak mahalle statüsüne dönüştürülmüştür. 2020 yılında 7254 sayılı Kanun ile bu mahalleler kırsal mahalle olmuştur. 

Bu çalışma, İstanbul il sınırları ve bu sınırlar içinde yer alan kırsal alanları kapsamaktadır. Kırsal alan kavramsal olarak incelenmiş olup, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin oluşumu ve kanunların getirdiği düzenlemelerle büyükşehir yapısının gelişimi araştırılmıştır. Bu kapsamda, İstanbul il sınırlarında yer alan kırsal mahalleler ve kırsal karakterli alanlarda tarımsal üretime ilişkin veriler göz önünde bulundurularak, belli bir nüfusun yerelde üretim varlığı ve potansiyeli irdelenmiştir. Gıda üretiminin mümkün olduğu kadar kent içi ve yakın çevresinden karşılanmasının doğal kaynakların sürdürülebilirliği üzerinde çok yönlü etkisinin olduğu vurgulanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Soil, which is one of the natural life resources, should be evaluated in line with its potential as it is a scarce resource. In cities with rapidly increasing population, residential areas tend to expand towards agricultural areas that have the potential to feed the people living in the city. In the Metropolitan Municipalities Law No. 5216 implemented in 2004, the metropolitan municipality borders in Istanbul and Kocaeli provinces were based on the provincial borders, and the jurisdiction and responsibility area of the Istanbul Metropolitan Municipality expanded to the provincial borders. When the law numbered 6360, which was enacted in 2012, was put into practice, all metropolitan municipalities became provincial borders. In addition, the legal entities of villages and towns in metropolitan cities were abolished and transformed into neighborhood status as natural extensions of cities. In 2020, these neighborhoods became rural neighborhoods with the law numbered 7254.

This study covers the provincial borders of Istanbul and the rural areas within these borders. The rural area has been conceptually examined and the formation of the Istanbul Metropolitan Municipality and the development of the metropolitan structure with the regulations brought by the laws have been investigated. In this context, considering the data on agricultural production in rural neighborhoods and rural areas within the provincial borders of Istanbul, the local production presence and potential of a certain population has been examined. It has been tried to emphasize that the supply of food production from the inner city and its immediate surroundings as much as possible has a multifaceted effect on the sustainability of natural resources.