Alkol bağımlısı olan ve olmayan kişilerin çocuklarının anne-baba kabul-reddi, psikolojik uyum ve çocukluk dönemi kararları açısından incelenmesi
Investigation parental acceptance-rejection, psychological adjustment and childhood decisions of the children of alcoholic and non-alcoholic people
Yazar: IŞIN AKKUŞ ÖRÜN
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN AZMİ VARAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology ; Uyuşturucu Alışkanlığı ve Alkolizm = Drug Addiction and Alcoholism
Dizin: Aile = Family ; Alkolizm = Alcoholism ; Ana-baba = Parents ; Ana-baba sıcaklığı = Parental warmth ; Ana-çocuk ilişkisi = Mother child relations ; Babadan yoksunluk = Paternal deprivation ; Bağımlılık = Dependency ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Psikolojik uyum = Psychological adjustment ; Çocuklar = Children

Özet:
Rohner (1976, 1988) tarafından ortaya atılmış olan Ebeveyn Kabul- Red Kuramı üzerine temellendirilmiş olan bu çalışmada, alkol bağımlısı babası olan ve olmayan çocukların ebeveyn kabul- reddinin, annenin psikolojik uyumunun ve eşler arasında yaşanan çatışmanın ülkemizdeki 9- 17 yaşları arasındaki çocukların psikolojik uyumu üzerindeki etkileri incelenmiştir.Araştırma örneklemi, babası alkol bağımlısı olan 41 çocuk ile babsı alkol bağımlısı olmayan 49 çocuk ve bu çocukların anneleri olmak üzere toplam 180 kişiden oluşmuştur. Araştırmada Rohner tarafından geliştirilen çocuk deneklere Ebeveyn Kabul- Red Ölçeği Anne ve Baba formları, Kişilik Değerlendirme Ölçeği Çocuk Formu; annelere ise Kişilik Değerlendirme Ölçeği Yetişkin Formu uygulanmıştır.Babası alkol bağımlısı olan çocuklar hem anneleri hem de babalarıyla ilişkide normal gruptaki ergenlere göre anlamlı düzeyde daha az kabul algılamışlardır. Bağımlı gruptaki çocuklar, babalarını annelerine göre anlamlı düzeyde daha az kabul edici olarak değerlendirmişlerdir. Araştırmada elde edilen verilere göre, babası alkol bağımlısı olan çocukların genel psikolojik uyumları normal gruptaki çocuklara göre daha sağlıksızdır. Genel psikolojik uyumun yordanmasında, babası alkol bağımlısı olan çocuklar için en güçlü yordayıcı değişken annenin genel psikolojik uyumu iken normal grupta çocuğun babası ile ilgili kabul- red algısı olmuştur. Araştırmada alkol bağımlısı olan çocukların annelerinin genel psikolojik uyumununda normal gruptaki çocukların annelerine göre daha sağlıklıksızdır. Araştırmada elde edilen bir diğer önemli bulgu ise anne-baba arasındaki çatışmanın, babası alkol bağımlısı olan çocukların hem anne-baba kabul-red algısı hem de psikolojik uyumları ile anlamlı düzeyde ilişkiliyken, normal grupta anne-baba arasındaki çatışmanın bu üç değişkenle de anlamlı düzeyde ilişkili olmayışıdır. Bu çalışmada elde edilen bulgular, EKAR Kuramı ile yapılan çalışmalardan elde edilen bulgularla uyumludur.

Abstract:
Based on parental Acceptance- Rejection Theory developed by Rohner (1976, 1988), this study invesitgated the effects of perceptions of parental acceptance-rejection, psychological adjustment of mothers and inter-parental conflict on the on psychological adjustment of 9-17 year old children in families with and without alcoholic fathers.The sample of the study consisted of 41 children whose fathers were alcoholic and 49 children whose fathers were non-alcoholics and the mothers of these children, adding up to a total of 180 respondents. Children were administered Mother and Father Frorms of the Parental Acceptance?Rejection Questionnaire, Child Form of the Personality Assessment Questionnaire and mothers were administered adult Form of the Personality Assessment Questionnaire developed by Rohner.Children of alcoholic fathers, compared with children of non alcoholic fathers perceived significantly less maternal and paternal acceptance. Children with alcoholic fathers perceived their fathers as significantly less accepting than their mothers. According to the findings of the study, children with alcoholic fathers compared less favorably with the normal group in terms of psychological adjustment. The best predictor of psychological adjustment was mother?s psychological adjustment for the children of alcoholic fathers and paternal acceptance and rejection for the controls. Ths study also found that mothers? psychological adjustment was significantly better in the normal families. Another important finding of the study was that inter-parental conflict was significantly related to children?s perceptions of parental acceptance-rejection and psychological adjustment in the alcoholic group whereas in the normal group inter-parental conflict was not related to any of these three factors. The findings of the study were in aggrement with PARTheory research findings.