Marx ve Hegel'in hak ve özgürlük kavramları üzerine bir inceleme
An examination of the concepts of freedom and rights of Marx and Hegel
Yazar: CANSEL UZUN
Danışman: DOÇ. DR. NURTEN KİRİŞ YILMAZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Felsefe Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Felsefe = Philosophy ; Felsefe tarihi = Philosophy history ; Hak = Right ; Hak ve özgürlüklere saygı = Respect for rights and freedoms ; Hegel, Georg Wilhelm Friedrich = Hegel, Georg Wilhelm Friedrich ; Marks, Karl = Marks, Karl ; Özgürlük = Freedom

Özet:
Tarih boyunca 'Özgürlük' ve 'Hak' kavramları üzerine düşünülmüş bu
kavramlarla ilgili farklı bakış açıları ileri sürülmüştür. Kimi zaman çatışmalara, kimi
zaman da uzlaşılara sahne olan özgürlük ve hak tartışmaları adeta insanlık tarihinin
önemli olaylarının baş nedenlerinden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. İnsanlığı bu
derece ilgilendiren bu kavramlar bu nedenlerle tarih boyunca pek çok alanda kendisine
yer bulmayı başarmıştır ve hala da güncelliğini korumaya devam etmektedir. İnsanın
yalnızca yaşamsal fonksiyonlarının devamlılığını sağlayacak olan birincil ihtiyaçlardan
oluşan bir varlık olmadığı, her bir insan tekinin birey olarak değerli olduğu fikrini ileri
süren hümanist yaklaşımlar aracılığıyla daha da önem kazanan bu kavramlar bizlere
sınırları belirlenemeyen uçsuz bucaksız bir tartışma alanı sunmaktadır.
Buradan hareketle çalışmamızda özgürlük ve hak kavramları, felsefe tarihinin iki
önemli filozofu olan Hegel ve Marx'ın görüşleri doğrultusunda ele alınmaktadır. Her iki
filozofun Tarih Felsefesi bağlamında açıkladıkları bu kavramlar, kendi felsefe
sistemlerinde ortaya koydukları diyalektik yaklaşım çerçevesinde ele alınmıştır.
Hegel'in geliştirdiği 'İdealist Diyalektik' kavramı, Marx'ın ise Hegel'den hem etkilenip
hem de eleştirerek oluşturduğu 'Materyalist Diyalektik' görüşleri bu çerçevede ele
alınacaktır.
Bu çalışmadaki amacımız da özgürlük ve hak kavramlarının felsefe tarihindeki
yerine vurgu yapan bu filozofların fikirleri doğrultusunda bu kavramların önemini
ortaya koymaktır.
Anahtar Sözcükler: Özgürlük, Hak, Tarih felsefesi, Diyalektik, İdealizm,
Materyalizm, Erek, Tin, iktisat, Emek.

Abstract:
There are many different opinions has been assert which considered on 'Freedom' and 'Right' in history. Arguments about 'Freedom' and 'Truth', which cause many disagreements and agreements, are one of the causes of the most significant questions in the philosophical activity. Consequently these arguments able to find an important and current place for themselves. These concepts, which is explained by the humanist approach. The humanist evaluation of the 'Freedom' and 'Right' assert that human being has needs beside on primary needs and has a value as an individual,  has offered us an endless field for discussion.
From this point of view freedom and truth has been debated with the Hegelian and Marxist approach, reciprocally. Each of them discusses these conceptions in the context of the philosophy of history and own dialectics approach. 'Dialectic İdealism' which assert by Hegel and 'Dialectic Materialism' which assert by Marx and has been affected by Hegel's ideas, are going to discuss in that context. 
The purpose of this study emphasizes freedom and right conceptions with assertions which assert by Hegel and Marx.



Key Words: Freedom, Right, Philosophy of History, Dialectic, İdealism, Materialism, Purpose, Geist, Economy, Labor.