Ağ topluluklarının görselleştirilmesi için özgün bir tasarım modeli önerisi
An unique design proposal for visualization of network communities
Yazar: SEFA FEYZİOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NAZIM ZİYA PERDAHÇI
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Enformatik Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Ortamında Sanat ve Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Sosyoloji = Sociology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Bu çalışma, ağ topluluklarının görselleştirilmesinde kullanılan hazır program ve editörlerin yerine; görsel tasarım kuram ve ilkelerinin işe koşulduğu grafik tasarım uygulamalarıyla daha etkili ağ görselleştirmelerinin tasarlanabileceğini ve bu bağlamda topluluk fenomeninin gösteriminde daha anlaşılır bir görsel temsile ulaşılabileceğini araştırmak üzere hazırlanmıştır. Bu araştırmayı gerçekleştirmek üzere müzik eğitimi almış 100 Apple müşterisine kullandıkları ürün ve aksesuarlarla ilgili bir anket uygulanmış bu anketten elde edilen veriler ağ görselleştirme uygulamaları olarak bilinen gephi ve R uygulamalarınde işlenerek kullanıcı, ürün ve aksesuar ilişkilerini ortaya koyan iki ayrı ağ görselleştirilme grafiği elde edilmiştir. Bu iki görsele ek olarak aynı veri R uygulamasının igraph paketiyle yeniden işleme tabi tutulmuş elde edilen görsel çıktı, gestalt kuram ve tasarım ilkeleri işe koşularak  Adobe illustrator CC'de yeniden tasarımlanarak üçüncü bir görsel (araştırma görseli) elde edilmiştir. Bu işlemlerin sonucunda gephi uygulaması çıktısı, R uygulamasından elde edilen görsel ve görsel tasarım ilke ve kuramlarının kullanıldığı araştırma görseli olmak üzere aynı veriyi betimleyen ait üç ağ görselleştirme temsiline ulaşılmıştır.
Bu araştırma kapsamında topluluk fenomeninin gösterimine ilişkin bu üç ağ görselleştirmesi içerisinden en etkili ve anlaşılabilir olanının tespit edilmesi için nitel araştırma yöntemlerinden görüşme tekniğinin kullanımına karar verilmiştir. Bu hususta görsel tasarım alanında uzman 20 kişiden oluşan bir gruba çalışma kapsamında üretilen üç ağ görselinin incelenmesine yönelik olarak 7 soru  yöneltilmiştir. Görüşmecilerin; görsel iletişim ve tasarımı, grafik tasarımı, arayüz tasarımı, öğretim tasarımı konularındaki uzmanlıkları doğrultusunda tipografi, temel tasarım ilkeleri, kompozisyon ve içerik, görsel öğeler, hedef kitle ve araştırma hipotezi gibi unsurları içeren sorulara vermiş oldukları yanıtlar betimsel analiz ve içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir.
Çözümleme işlemi sonucunda uzmanların görüşleri değerlendirildiğinde araştırma kapsamında geliştirilen bu üç görsel içerisinden Adobe illustrator CC'de üretilen üçüncü temsilin diğerlerine göre; renk, boyut, biçim, boşluk, imge gibi kompozisyon öğeleri açısından daha uygun bir tasarıma sahip olduğunu belirlenmiş olup yine bu görselin denge, orantı, görsel hiyerarşi, görsel devamlılık, bütünlük, tipografi, hedef kitle tarafından anlaşılabilirlik, topluluk fenomeninin gösterimi, ilişkilerin ve bağlantıların temsili gibi unsurlar açısından da daha etkili ve anlamlı bir biçime sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Bu sonuç doğrultusunda ağ görselleştirilmesi konusu ile ilgilenen kişiler hazır editörlerden elde edilen çıktıları araştırma kapsamında kullanılan bu tasarım yaklaşımı ile yeniden yapılandırarak daha anlamlı temsiller elde edilebilir. Bu tasarım yaklaşımıyla topluluk fenomeninin gösteriminde yaşanılan sınırlılılıkların önüne geçilebilir.

Abstract:
This study replaces the ready-made programs and editors used to visualize network communities; The aim of this study is to investigate more effective network visualizations with the help of graphic design applications in which visual design theories and principles are employed. In order to carry out the research, a questionnaire was applied to 100 Apple customers who received music education. Two different network visualization graphs were obtained from a questionnaire about customers products and accessories they own.  Collected data was processed in two different applications named gephi and R which known as network visualization applications. In addition to these two images, the same data was reproduced with the igraph package of the R application, and a visual (research image) was obtained by redesigning the visual output, gestalt theory and design principles in Adobe Illustrator CC. As a result of these processes, three network visualization representations that represent the same data, including the gephi application output, the visual and visual design principles and theories obtained from the R application, were obtained.

In order to determine the most effective and understandable of these three network visualizations related to the demonstration of community phenomena within the scope of the research, it was decided to use interview technique from qualitative research methods. In this regard, a group of 20 experts in the field of visual design were asked 7 questions to examine three network images produced within the scope of the study. Interviewed experts that are specializing in visual communication and design, graphic design, interface design, instructional design responded to questions including typography, basic design principles, composition and content, visual elements, target group and research hypothesis have been solved by descriptive analysis and content analysis.

When the opinions of the experts were analyzed as a result of the analysis process, the third representation produced in the Adobe Illustrator CC from these three images developed within the scope of the research was compared to the others. The study is concluded that it has a more effective and meaningful form in terms of elements such as representation; color, size, shape, space, image, such as the composition of the elements have been determined to have a more appropriate design and balance of this image, visual hierarchy, visual continuity, integrity, typography, understandability by the audience, the representation of the phenomenon of society, relationships and connections.

In line with this result, people who are interested in network visualization can reconstruct the outputs obtained from the ready-editors with the design approach used in this research and more meaningful representations can be obtained. With this design approach, the limitations of the superstitious beliefs of communities can be avoided.