COVID-19 vakaları görülme sıklığının bazı değişkenlere göre incelenmesi: Adıyaman/Gölbaşı örneği
Investigation of the frequency of COVID-19 cases according to some variables: Adıyaman/Gölbaşı example
Yazar: GÜNGÖR ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. BEKİR MENDEŞ
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education ; Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmada,2019 yılında ortaya çıkıp bütün dünyayı etkisi altına alan ve ülkemizde de 2020 yılından itibaren görülmeye başlanan Covid-19'un görülme sıklığının; seçilmiş bazı değişkenler ile ilişkisi araştırılmıştır. Kesitsel olarak yapılan bu çalışmaya dahil edilen bireyler, Adıyaman ili Gölbaşı ilçesinde ikamet eden ve Covid 19 testi (PCR ve BT) pozitif çıkmış olan bireylere ait veriler; (cinsiyet, yaş, kan grubu, medeni hal, boy, kilo ve sistolik kan basıncı (SKB) ve diastolik kan basıncı (DKB) incelenmiştir. Bu amaçla Gölbaşı ilçesinde bulunan üç aile sağlığı merkezine kayıtlı bireylerin test sonuçları veri olarak kullanılmıştır. Temastipi ile tespit edilen özellikler arasındaki ilişkilerin araştırılmasında Sınıflandırma Ağaçları (ClassificationTree)  yönteminden yararlanılmıştır. Diastolik kan basıncı (DKB) değeri 75'ten büyük olan (>75) bireylerin oldukça büyük bir kısmının (%80'ninin) testinin pozitif çıktığı, diastolik kan basıncı (DKB) değeri ≤75 olan bireylerin test sonuçlarının değerlendirilmesinde ise söz konusu bireylerin sistolik kan basıncı (SKB) değerlerinin de dikkate alınması gerektiği anlaşılmıştır. Diastolik kan basıncı (DKB) değeri ≤75 ve sistolik kan basıncı (SKB) değerleri ise >125 olan bireylerin büyük bir kısmının test sonucunun negatif çıkmasının beklendiği, ancak aynı koşullarda sistolik kan basıncı (SKB) değeri ≤75 olan bireylerin test sonuçlarının değerlendirilmesinde bu bireylerin Ağırlıkları, Yaşları ve Kan Gruplarının da dikkate alınması gerektiği sonucuna varılmıştır. Diastolik kan basıncı (DKB) değeri ≤75 ve sistolik kan basıncı (SKB) değerleri ise >125 olan bireylerden ağırlıkları 75.5 kg den daha fazla olanların %74.4 ünün test sonucunun pozitif çıkması beklenirken, ağırlığı ≤75 olan bireylerden yaşları 31.5 ten büyük olanlardan kan grubu ARh+, BRh+ ve ABRh+ olanların yarıdan fazlasının (%58.8 inin) test sonucunun pozitif çıkması beklenirken diğer kan gruplarından bireylerin %63.4 ünün test sonucun negatif çıkması beklenmektedir. Aynı koşullarda yaşları ≤31.5 olan bireylerden sistolik kan basıncı (SKB) değeri ≤115 olanların büyük bir kısmının test sonucunun pozitif çıkması beklenirken, sistolik kan basıncı (SKB) değeri >115 olanların büyük bir kısmının test sonucunun negatif çıkması beklenmektedir. Sonuç olarak, Covid-19 pandemisinin çalışmamızda tespit edilen özellikler bakımından; sistolik kan basıncı (SKB) ve diastolik kan basıncı (DKB) ile birlikte vücut ağırlığı, yaş ve kan gruplarının dikkate alınması gerektiği söylenebilir.
         Anahtar Kelimeler: Kan Basıncı, Kan Grubu, Pandemi, Covid-19.

Abstract:
Inthis study, the incidence of Covid-19, which emerged in 2019 and affected the whole world and has started to be seen in our country since 2020; Its relation ship with some selected variables wasin vestigated. The individual sincluded in thiscross-sectional study are thedata of individual sresiding in Gölbaşı district of Adıyaman province and who tested positive for Covid 19 (PCR and BT); (gender, age, blood group, maritalstatus, height, weightand systolic blood pressure (SBP) and diastolic blood pressure (DBP)) were examined. For this purpose, test results of individual sregistered to 3 family health centers in Gölbaşı district were used as data. Classification Treemethodwasusedtoinvestigatetherelationshipsbetweenthecontacttypeandthedetectedfeatures. It has beenunderstoodthat a largeportion (80%) of individualswith a DBP valuegreaterthan 75 (>75) testedpositive, andthatthe SBP values of theseindividualsshouldalso be takenintoconsiderationwhenevaluatingthe test results ofindividualswith a DBP value ≤75. It has beenconcludedthatthemajority of individualswith DBP values ≤75 and SBP values >125 are expected to havenegative test results, but in thesameconditions, theweights, ages and blood groups of these individuals should also be taken in to consideration when evaluating the test results of individualswith SBP values ≤75. While it is expectedthat 74.4% of individualsweighingmorethan 75.5 kg with a DBP value ≤75 and SBP values >125 willhave a positive test result, while among individuals with a weight of ≤75 and over 31.5 years of age, morethanhalf of thosewithbloodtypesARh+, BRh+ andABRh+ (%). While 58.8% of individuals are expected to test positive, 63.4% of individuals with other blood groups are expected to test negative. Under the same conditions, amongindividualsaged ≤31.5 years, the test result of themajority of thosewith an SBPvalue of ≤115 is expectedto be positive, whilethe test result of themajority of thosewith an SBP value of >115 is expectedto be negative.As a result, in terms of thefeatures of theCovid 19 pandemicidentified in ourstudy; It can be saidthat body weight, ageandbloodgroupsshould be takenintoconsiderationalongwith SBP and DBP. 
Keywords: Blood pressure, Blood Group, Pandemic, Covid-19.