Panik bozukluğu olgularının elektroensefalografi (EEG) alfa dalgalarının gücünün ve asimetrisinin sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırılması
Comparison of electroencephalography (EEG) alpha power values and asymmetry of panic disorder cases and healthy control group
Yazar: AZİZE BERİL YÜKSEL
Danışman: PROF. DR. SİNAN YETKİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Alfa = Alpha ; Asimetri = Asymmetry ; Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Elektroensefalografi = Electroencephalography ; Panik bozukluk = Panic disorder

Özet:
Amaç: Panik Bozukluk, dikkat, konsantrasyon, bellek, çalışma belleği ve yürütücü işlevler gibi bilişsel fonksiyonları etkileyen psikiyatrik bir bozukluktur. EEG alfa gücü, yukarıdan aşağı inhibitör kontrol sistemi ile ilişkilidir. Performans sırasında görevden ilgisiz uyaranlar alfa sayesinde engellenir. Bu sayede daha iyi bilişsel performans gösterilmesi sağlanır. Alfa gücündeki azalma, görevden ilgisiz uyaranları inhibe edememe sonucu, bilişsel performansta azalmaya neden olabilir. Bu çalışmanın amacı Panik Bozukluk (PB) olgularının EEG alfa güçlerini ve asimetrisini, sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırarak farklılık olup olmadığını incelemektir. Gereç ve Yöntem: Çalışmanın yapıldığı tarihlerde, Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri polikliniğine ayaktan başvuran ve SCID-5 ile tanı konulan 30 PB olgusu ve 29 sağlıklı kontrol grubu çalışmaya dahil edilmiştir. Tüm katılımcılara Edinburgh El Tercihi Anketi, Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği (STAI-1 ve STAI-2), Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MoCA) görüşmeci tarafından uygulanmıştır. Panik Bozukluk Şiddeti Ölçeği sadece PB olgularına uygulanmıştır. Katılımcılar, dış seslerden izole edilmiş bir odada, rahat bir sandalyede otururken istirahat halinde 5 dakika gözler kapalı ve 5 dakika gözler açık olmak üzere EEG kayıtları alınmıştır. 10-20 uluslararası sistem kullanılarak saçlı deride seçilen bölgelere (Fz, Cz, Pz, C3, T3, C4, T4, Fp1, Fp2, F3, F4, F7, F8, P3, P4, T5, T6, O1, O2, A1, A2) göre kayıt yapılmıştır. Kaydedilen EEG verileri MATLAB 2021a programına aktarılmıştır. Her kanalın alfa gücü değerleri Welch tekniği kullanılarak hesaplanmıştır. Bulgular: PB grubunun MoCA puanları, kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha düşük bulunmuştur. Her iki grubu karşılaştırdığımızda tüm elektrotlarda gözler açık ve kapalı iken alfa güçleri arasında anlamlı bir fark bulamadık. PB grubunda gözler açık iken FP1, FP2, F3, F4, F7, F8, T3, T4, T5, T6, P3, P4, C4, O2, CZ VE PZ elektrotlarındaki alfa güç değerlerinin, MoCA puanları arasında pozitif yönlü korelasyon tespit ettik. Alfa güç değerleri arttıkça, MoCA puanları da artmaktaydı. PB ve sağlıklı kontrol grubu arasında frontal ve parietal bölgede alfa gücü değerlerinde asimetri açısından anlamlı bir fark bulamadık. Sonuç: Bu çalışmada hasta ve kontrol grubu arasında alfa gücü ve asimetrisinde anlamlı bir fark saptanmmamıştır. PB olguları ve sağlıklı kontrol grubunun bilişsel değerlendirme testi (MoCA) puanları karşılaştırıldığında, PB olgularının puanları daha düşük bulunmuştur. Bu sonuca göre panik bozukluğunun bilişsel fonksiyonları etkilediğini düşünmekteyiz. İki grup arasında alfa gücü değerlerinde anlamlı bir fark tespit edemesek de, MoCA puanlarının alfa gücü değerleriyle pozitif korelasyon göstermesi alfa gücünün bilişsel fonksiyonlarla ilişkisi olduğu hipotezini destekleyebilir. Panik bozuklukta alfa gücünün ve asimetrisinin anlaşılabilmesi için daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
Objective: Panic Disorder is a psychiatric disorder that affects cognitive functions such as attention, concentration, memory, working memory and executive functions. EEG alpha power is related to the top-down inhibitory control system. Alpha blocks the irrelevent stimuli during the performance. It provides better cognitive performance. Decreased alpha power, inability to inhibit stimuli unrelated to the task, can result in decreased cognitive performance. The aim of this study is to compare the EEG alpha powers and alpha asymmetry of Panic Disorder (PD) cases with the healthy control group and to examine whether there is a difference. Materials and Methods: 30 PD cases diagnosed with SCID-5 and 29 healthy control, who applied to the Gulhane Training and Research Hospital Psychiatry outpatient clinic at the time of the study, were included in the study. Edinburgh Handedness Inventory, Beck Depression Inventory, Beck Anxiety Inventory, State and Trait Anxiety Inventory (STAI-1 and STAI-2), Montreal Cognitive Assessment scala (MoCA) were administered to all participants by the interviewer. The Panic Disorder Severity Scale was applied only to PD cases. While the participants were sitting in a comfortable chair in a room isolated from external sounds, EEG recordings were taken while resting for 5 minutes with eyes closed and 5 minutes with eyes open. Using the 10-20 international system, EEG was recorded according to predetermined locations on the scalp (Fz, Cz, Pz, C3, T3, C4, T4, Fp1, Fp2, F3, F4, F7, F8, P3, P4, T5, T6, O1, O2, A1, A2). The recorded EEG data were transferred to the MATLAB 2021a program. The alpha power values of each channel were calculated using the Welch technique. Results: The MoCA scores of the PD group were found to be significantly lower than the control group. For both of the groups there was no statistically significant difference between alpha powers of all electrodes with eyes being open or closed. We found a positive correlation between the alpha power values and MoCA scores of the FP1, FP2, F3, F4, F7, F8, T3, T4, T5, T6, P3, P4, C4, O2, CZ, and PZ electrodes when the eyes were open in the PD group. As the alpha power values increased, the MoCA scores also increased. We did not find any statistically significant difference concerning asymmetry of alpha power between the PD and healthy control group. Conclusion: In this study, there was no significant difference between the patient group and the control group regarding alpha power and alpha asymmetry. When the cognitive assessment test (MoCA) scores of the PD cases and the healthy control group were compared, the scores of the PD cases were found to be lower. According to this result, we think that panic disorder affects cognitive functions. Although we could not detect any significant difference in alpha power values between the two groups, the positive correlation of MoCA scores with alpha power values may support the hypothesis that alpha power is related to cognitive functions. More studies are needed to understand alpha power and alpha asymmetry in panic disorder.