Sedat Umran'ın şiirlerinde eşya
Goods in Sedat Umran's poetry
Yazar: TUĞBA DURGU CAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL ADIYAMAN
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebi eserler = Literary works ; Eşyalar = Goods ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Umran, Sedat = Umran, Sedat ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; Şiir = Poem

Özet:
Sedat Umran, şiiri kendine bir düşünce biçimi olarak kabul etmiş Türk Edebiyatında eşya konusunda en çok şiir yazan isimlerinden biridir. Şiiri hiçbir zaman zor bir uğraş olarak görmemiş, şiir onun için sürekli olarak yeni heyecanlar yaşadığı bir alan olmuştur. Bu alanda sınırsız düşünme yetisi elde etmiş ve özellikle eşya/nesnelere farklı bakış açıları ile yaklaşmış, kimi zaman onları konuşturmuş, kimi zaman onların ardından görünene ve hislere odaklanmıştır. Bu bir nevi "eşyanın ardındaki hakikati" görme biçimi olarak yansımıştır. Bu çalışma Sedat Umran'ın şiirlerindeki eşyayı kullanma biçimleri üzerine yoğunlaşmıştır. 

Sedat Umran, şiiri sadece Türkçe'de aramamış,  dünya dillerinde yazılan –özellikle Almanca- şiirlerle şiirin dünya dillerindeki izleklerini Türk okuyucularına sunan bir şairdir. Ortaya koyduğumuz bu çalışma; Sedat Umran'ı tanıma ve tanıtma çabası olarak okunmalıdır. Türk Edebiyatı ana akımlarından olan II. Yeni akımının temsilcilerindendir. Bu akımın devleşen isimleri olduğu gibi Sedat Umran gibi ismi bilinen fakat çalışmalarına gereken önem verilmemiş isimler de mevcuttur. Bu çalışma bir nevi bir hak teslimi olarak görülmesi gerekmektedir. Ortaya konulan çalışmaya öncelikli olarak kaynak taraması yapılarak başlanmış ve Sedat Umran'ın ortaya koyduğu eserler ile onun hakkında yazılmış yazılara ulaşılmaya çalışılmıştır. Kısıtlı miktarda hayatı hakkında yapılan çalışmalar  dolayısıyla, bu çalışma daha önce yapılan çalışmalardan faydalanılarak, elde edilen bilgiler yorumlanarak, kaynak gösterilerek ortaya konulmaya çalışılmıştır. 

Sedat Umran, şiiri hayatının odak noktasına koymasının yanında, farklı türlerden eserler vermiş bir isimdir. Özellikle çeviri alanında bir çok eseri vardır. Bunda Almancayı yetkin bir biçimde kullanmasının etkisi çoktur. 

Sedat Umran'ın sanatını incelerken ortaya koyduğu eserleri bir bütünlük içerisinde fakat kategorize ederek incelemeye çalıştık. Yazar ve şairlerin sanat anlayışının belirlenmesinde kendi kaleme aldıklarının yanında ayrıca eserleri de önemli bir kaynaktır. Bu bakımdan biz de çalışmamızda Sedat Umran'ın sanat anlayışını ortaya koymak için bu yolu izledik. Eserleri kısmında da genel bir çerçeve sunarak tahlil ve yorumlama ile değerlendirmeye aldık.

Anahtar Kelimeler: Sedat Umran, Şiir, Eşya, Türk Edebiyatı

Abstract:
Sedat Umran is one of the names who accepted the poem as a way of thinking and wrote poems about objects in Turkish Literature. He has never seen poetry as a difficult endeavor, and poetry has always been a place of constant excitement for him. He has gained unlimited thinking ability in this area and especially approached objects with different perspectives, sometimes made them speak, sometimes focused on what appears and feels after them. This reflected as a kind of way of seeing "the truth behind the things". This study focuses on Sedat Umran's ways of using the objects in his poems. 

Sedat Umran is a poet who did not search for poetry only in Turkish, and presented the paths of poetry in world languages to Turkish readers with poems written in world languages – especially in German. This study we have revealed must be read as an attempt to recognize and promote Sedat Umran. He is one of the representatives of the "2nd New" movement which is the main movements of Turkish Literature. This movement has giant names, on the other hand, there are also names which are known as Sedat Umran but are not given importance to their works. This work should be seen as a kind of right delivery. This study has been started with a literature review and the works written by Sedat Umran and the articles written about him have been tried to be reached. Due to the limited number of studies conducted on his life, this study has been tried to be put forward by making use of the previous studies and interpreting the obtained information. 

Sedat Umran put poetry at the focal point of his life, besides he has created works of different genres. He has a lot of works especially in the field of translation. In this, the effective use of German has a lot of influence. 

We tried to examine the works of Sedat Umran while studying his art, but categorized in an unity. In addition to the writings written by the authors and poets on the understanding of their art, their works are also an important source. In this regard, we followed this path in order to reveal Sedat Umran's sense of art. We also took a general framework to evaluate the works by analyzing and interpreting.

Keywords: Sedat Umran, Poetry, Goods, Turkish Literature