Majör depresif bozuklukta ışık tedavisinin nörotrofinler üzerine etkileri
Effects of light therapy on neurotrophins in major depressive disorder
Yazar: BENGÜ ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. OKAN ÇALIYURT
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Beyin kaynaklı nörotrofik faktör =   ; Depresyon = Depression ; Işık = Light ; Sinir büyüme faktörleri = Nerve growth factors ; Tedavi = Treatment

Özet:
Majör depresif bozukluk, toplumda oldukça yaygın görülen bir hastalıktır. Nörotrofinlerin depresyon etiyolojisinde rol oynadığına ilişkin pek çok kanıt vardır. Nörotrofik hipoteze göre; antidepresanların etkinliği beyin kaynaklı nörotrofik faktör başta olmak üzere nörotrofik faktörlerin ekspresyonunu artırmaları ile ilişkilidir. Bu şekilde stresin nörogenez ve nöroplastisite süreçleri üzerindeki olumsuz etkilerini azaltırlar veya ortadan kaldırırlar.
Bu araştırmanın amacı majör depresif bozukluk hastalarında ışık tedavisinin hastaların serum beyin kaynaklı nörotrofik faktör, glial hücre dizisi kaynaklı nörotrofik faktör, sinir büyüme faktörü, vasküler endotelyal büyüme faktörü, insülin benzeri büyüme faktörü-1 düzeylerine etkilerini belirlemektir. Işık tedavisinin antidepresan etkisini değerlendirmek diğer bir amaçtır. Bu amaçla majör depresif bozukluk tanısı alan toplam 40 hasta araştırmaya dahil edilmiştir. Hastalar yalnızca ışık tedavisi kullanan 20 hasta ve yalnızca antidepresan ilaç tedavisi kullanan 20 hasta olmak üzere iki grup halinde incelenmiştir. Her iki grupta da tedavi öncesinde ve tedavinin 21. gününde klinik ölçekler uygulanmış ve belirlenen nörotrofinlerin serum konsantrasyonları ölçülmüştür. Hastaların depresyon düzeyleri Hamilton Depresyon Değerlendirme Ölçeği ile, anksiyete düzeyleri Hamilton Anksiyete Değerlendirme Ölçeği ile, uyku kaliteleri Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi kullanılarak değerlendirilmiştir.
Sonuç olarak, tedavinin 21. gününde, serum beyin kaynaklı nörotrofik faktör düzeylerinin her iki grupta da anlamlı derecede arttığı bulunmuştur. Diğer nörotrofinlerin düzeylerinde de artış görülmekle birlikte, başlangıç değerlerine göre anlamlı bir fark saptanmamıştır. Işık tedavisinin antidepresan ilaçlar ile benzer düzeyde, depresif semptomlarda ve anksiyete semptomlarında azalma sağladığı görülmüştür. Aynı zamanda hastaların uyku kaliteleri üzerine de olumlu etki gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
Major depressive disorder is a very common disease in the population. There is a lot of evidence that neurotrophins play a role in etiology of depression. According to the neurotrophic hypothesis; the effect of antidepressants is related to increased expression of neurotrophic factors, especially the brain-derived neurotrophic factor. This mechanism reduces or eliminates negative effects of stress on neurogenesis and neuroplasticity.
The aim of this study was to determine the effects of light therapy on serum brain-derived neurotrophic factor, glial cell line derived neurotrophic factor, nerve growth factor, vascular endothelial growth factor and insulin-like growth factor-1 levels in patients with major depressive disorder. The antidepressant effects of light therapy was also assessed. For this purpose, a total of 40 patients with major depressive disorder were included in the study. Patients were studied in two groups, 20 patients treated with light therapy and 20 patients antidepressant drugs. In both groups, clinical scales were administered and serum concentrations of the determined neurotrophins were measured before and on the 21st day of the treatment. Patients' depression levels were assessed using with the Hamilton Depression Rating Scale, anxiety levels were assessed using the Hamilton Anxiety Rating Scale and sleep quality were assessed Pittsburgh Sleep Quality Index.
As a result, on the 21st day of the treatment, serum brain-derived neurotrophic factor levels were significantly increased in both groups. Although there were an increase in the levels of other neurotrophins, but no significant difference was found compared to baseline values. Light therapy has been shown to reduce depressive and anxiety symptoms with a similar level with antidepressant drugs. It has also been found that bright light therapy has a positive effect on sleep quality of the patients.