Adnan Menderes Üniversitesi öğrencilerinin sigara içme ve bırakma davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of smoking status and smoking cessation behaviours of the students in Adnan Menderes Universty
Yazar: MUSTAFA TÜRKOĞLU
Danışman: PROF.DR. OKAY BAŞAK
Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2007
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
ÖZETADNAN MENDERES ÜN VERS TES ÖĞRENC LER N N S GARA ÇMEVE BIRAKMA DAVRANIŞLARININ DEĞERLEND R LMESAdnan Menderes Üniversitesi'ne bağlı Eğitim Fakültesi, Fen ve Edebiyat Fakültesi,Tıp Fakültesi, Veteriner Fakültesi, Ziraat Fakültesi, Sağlık Yüksek Okulu ve Meslek YüksekOkulu'nda eğitim görmekte olan 849 öğrenciye anket uygulanarak, sigara içme alışkanlıkları,sigara içmeye ilişkin bazı davranışları, sigarayla ilişkili bazı hastalıklarla ilgili bilgi düzeyleri,davranış değişikliği döngüsündeki bulundukları evre, sigara konusunda hekimlerle olaniletişimleri ve sigarayı bırakmaya yönelik düşünce ve davranışları incelenmiştir. Öğrencilerarasında sigara içme prevalansı %29,9 (s=254) olarak bulunmuştur. Sigara içme yaygınlığıerkek öğrencilerde kız öğrencilerden belirgin olarak yüksek saptanmıştır (erkeklerde %39,1;kızlarda %19,7). Öğrencilerin %77,5'i 18 ve daha küçük yaşlarda, %25'i ise 15 yaşından öncesigaraya başlamıştır. Sigara içmeye başlamadaki en önemli etmenler çevre etkisi ile merak vearkadaş etkisi idi. Öğrencilerin sigara içme sıklığı okudukları okullara göredeğerlendirildiğinde, Sağlık Yüksek Okulu öğrencilerinin en düşük oranda (%14), ZiraatFakültesi öğrencilerinin en yüksek oranda (%41,2) sigara içtikleri saptandı. Herhangi birnedenle hekime başvuranların sadece %8,8'ine bırakmaları konusunda hekim tarafındanyardım teklif edilmiştir. %73,1'i ise, hekimden yardım teklifi alırsa sigarayı bırakabileceğiniifade etmiştir. Düzenli ya da düzensiz olarak halen sigara içmekte olan 254 kişinin %41,7'si(s=106) Davranış Değişikliği Döngüsünün niyetlenme öncesi evresinde, %28,3'ü (s=72)niyetlenme evresinde, %29,9'u (s=76) hazırlık evresindeydi. Niyetlenme öncesi evresindeki106 kişilik gruba yapılan girişimden 4-6 hafta sonraki değerlendirmede gruplar arasındaistatistiksel anlam taşıyan farklılık kaydedilmemiştir. Sonuç olarak üniversite öğrencileriyüksek oranlarda sigara içmektedir. Sigarayı bırakmayı düşündürmeyi hedefleyen broşüruygulaması etkili olmamıştır. Ancak öğrencilerin sigarayı bırakma niyeti umut verici olup,sigara salgınına dur diyecek önlemler alınmasını zorunlu kılmaktadır. Bu konuda üniversiteyetkilileri ile hekimlerin daha fazla çaba içinde olmalarına ve üniversitelerdeki tüm eğitimprogramlarına sağlık ve sağlıklı yaşamla ilgili bölümlerin eklenmesine gereksinim vardır.

Abstract:
ABSTRACTEVALUATION OF SMOKING STATUS AND SMOKING CESSATIONBEHAVIOURS OF THE STUDENTS IN ADNAN MENDERES UNIVERSTYQuestionnaires were given to 849 students attending to Faculty of Education, Facultyof Science and Literature, Faculty of Medicine, Veterinary Faculty, Agricultural Faculty,School of Health Sciences, and School of Occupation in Adnan Menderes University. In thesurvey, students? smoking habits and related behaviours, their level of knowledge aboutdiseases related to tobacco consumption, the phase of their behavioural change, theirrelationship with doctors about cessation of smoking and their thoughts and behaviours aboutcessation of smoking were evaluated. The prevalence of smoking among students was 29.9%(n=254). Prevalence of smoking was significantly higher in female students (males: 39.1%,females: 19.7%). Of students, 77.5% were 18 years old or younger, while 25% startedsmoking before 15. The most important factors for beginning to smoke were environmentalfactors, curiosity and peer effect. Agricultural faculty had the highest smoking prevalence(41.2%) and school of health sciences had the lowest (14%). During patient-doctor encounterswith any reason, doctors offered support to only 8.8% of students. 73.1% stated that theycould quit smoking if any proposal of help was made by a doctor. Of the students smokingregularly of irregularly (254 students), 41.7% (n=106) were in pre-contemplation phase ofbehavioural change cycle, with 28.3% (n=72) in contemplation phase, 29.9% (n=76) inpreparation phase. An intervention of giving brochures was made to the students in pre-contemplation phase and an assessment was done 4-6 weeks later, but the results revealed nostatistical significance. As a result, prevalence of smoking among university students is high.Intervention with brochures about smoking and it?s hazards was not effective in respect toobtaining higher intention for cessation. But intention of students for cessation of smoking ispromising and cautions for tobacco addiction should be applied. More effort should be spendon this subject by authorities of universities and doctors and all educational curricula in theuniversities should include in the courses of health and healthy life.