Ortaokul öğrencilerinin temizlik alışkanlıklarının çevre bilgisine ve çevreye karşı tutumlarına etkisi
The effects of secondary students cleanliness habits on their environmental knowledge and towards the environment
Yazar: SEDENAY DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET AKİF HAŞILOĞLU
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Temizlik = Clean liness ; Tutumlar = Attitudes ; Çevre = Environment ; Çevre bilgisi = Environmental knowledge ; Çevre bilinci = Environmental consciousness ; Çevre eğitimi = Environmental education ; Çevre kirliliği = Environmental pollution ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Sürdürülebilir kalkınma için temizliği; özelden genele yani kişisel temizlikten başlayarak çevreye doğru ilerletebilirsek bireylerin çevre duyarlılığını daha kalıcı hale getirebiliriz. Bireylerin kendi bedeninin temizliğini bilmesi önemlidir. Kişisel temizliğinin önemini bilen bireyler yaşadığı toplumun çevre problemlerine daha duyarlı olabilecekleri tahmin edilmektedir. Çevreye duyarlı yetişen bireyler çevreyi daha yaşanabilir hale getirebilir. Bu araştırmada; ortaokul öğrencilerinin cinsiyet, sınıf düzeyi, yaşanılan yer, anne-babanın eğitim durumu, ailenin yaşadığı konut tipi, el-yüz yıkama, banyo yapma sıklığı gibi değişkenlerin çevre bilgisi ve çevreye karşı tutumlarına etkisi var mıdır? Sorusuna yanıt aranmıştır.  Araştırma 2018-2019 eğitim- öğretim yılı Ağrı il merkezine bağlı köy okulları ve merkez okullarda öğrenim gören toplam 360 ortaokul öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Veriler analiz edilirken Mann Whitney U, Kruskall Wallis Testleri kullanılmıştır. Betimsel araştırmanın alt dalı survey (tarama) yöntemi seçilmiştir. Araştırmada veri toplama araçları olarak Çevre Bilgi Testi, Çevre Tutum Ölçeği ve Temizlik Bilgi Formu (yüz yıkama, banyo yapma) kapsamında yer alan değişkenlerle ilişkisi incelenmiştir. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda; cinsiyete göre çevre tutumunun farklılaştığı ancak, sınıf düzeyi, anne-baba eğitim düzeyi, yaşadığı yer, el-yüz yıkama ve banyo yapma sıklığı ile çevreye yönelik tutumun arasında anlamlı bir farklılaşma bulunamamıştır. Çevre bilgisi ile cinsiyet, sınıf düzeyi, anne-baba eğitim düzeyi, yaşadığı yer, arasında anlamlı ilişki bulunmuş, çevre bilgisi ile el-yüz yıkama ve banyo yapma sıklığı arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır.

Abstract:
If we can begin focusing on personal hygiene and move towards environmental hygiene, this will help us to create a sustainable development and furthermore increase individuals environmental sensitivity.  It's important that an individual understands the importance of their own personal hygiene. It is assumed that individuals who are sensitive to their own personal hygiene standards will also have a greater sensitivity towards environmental hygiene. Individuals who are sensitive to environmental cleanliness will aid in increasing environmental habitability. This study attempted to determine whether secondary students gender, age, residential area, parent education levels, property of residence, shower frequency and hand-face washing frequency has any effect on environmental hygiene sensitivity. This study was conducted between 2018-2019 school terms, in a rural school and a central school around the province of Agri, in Turkey. There were in total 360 participants. Mann Whitney U and Kruskall Wallis statistical analysis tests were used to analyze the data collected. Surveying, a branch of descriptive analyses was used to collect the data. Environmental knowledge test, environmental attitude test and cleanliness tests (shower and hand washing frequency) were used to analyze the relationship between the variables. The results of the study indicate that individuals gender has a significant effect towards environmental attitude however socio-economical makeup, location of residence, hand-face washing and showering frequency doesn't have a significant effect on environmental attitude. However a significant effect was discovered between environmental knowledge and gender, socio-economical make-up, parents education levels and location of residence. In addition, hand-face washing and showering frequency does not have a significant effect on environmental knowledge.