Muhafazakârlık, İslamcılık ve Türkiye'de siyasi eğilimlerin yeniden örgütlenmesi: Adalet ve Kalkınma Partisi örneği
Conservatism, Islamism and reorganization of political trends in Turkey: Case of the Justice and Development Party
Yazar: SEMA ÇINAR ALEVLİ
Danışman: DOÇ. DR. ABDULKERİM SÖNMEZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Adalet ve Kalkınma Partisi = Adalet ve Kalkınma Party ; Din-siyaset ilişkileri = Religious-politics relations ; Muhafazakarlık = Conservatism ; Siyasi partiler = Political parties ; İdeoloji = Ideology ; İslamcılık = Islamism ; İslami ideoloji = Islamic ideology

Özet:
Bu tezin konusu siyasal muhafazakârlık ile siyasal İslamcılık ideolojilerinin AK Parti bünyesinde yeniden nasıl örgütlendiğidir. Dört ana bölümden oluşan çalışmanın birinci bölümünde, ilk olarak, siyasal muhafazakârlığın temel anlam ve değerleri incelenmiş ve ardından Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin kuruluşundan AK Parti'ye, Türkiye'de siyasal muhafazakârlığın siyasal partilerce temsil biçimi ele alınmıştır. İkinci bölümde, benzer şekilde, siyasal İslamcılık Türkiye bağlamında ele alınmış ve onun tarihsel süreç içinde Türkiye'deki temsil biçimi ve temel anlam ve değerleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde, AK Parti'nin devlet, din ve aile konularındaki söylem ve uygulamaları ayrıntılı olarak incelenmiş ve siyasal muhafazakârlık ve siyasal İslamcılığın anlam ve değerleri dikkate alınarak analiz edilmiş ve yorumlanmıştır. Dördüncü bölümde ise, kuruluş yılı olan 2001'den 2012'ye kadar geçen on yıl içinde AK Parti'nin siyasal kimliği ve bu kimlik hakkında ileri sürülen iddialar ve yapılan değerlendirmeler siyasal muhafazakârlığın ve siyasal İslamcılığın anlam ve değerleri dikkate alınarak analiz edilmiştir. Buna göre AK Parti siyasal İslamcı bir parti değildir ve siyasal İslamcılığın din kurumuna zarar veren bir unsur olduğunu düşünmektedir. Bununla birlikte AK Parti'nin siyasal ideolojisinin ne olduğu hakkında partinin üç hükümet dönemini içine alan genel bir nitelendirme yapmak mümkün görünmemektedir. Çünkü AK Parti Türkiye'nin içinde bulunduğu siyasal ve sosyal koşullara bağlı olarak farklı ideolojilere eğilim gösterebilmektedir. AK Parti'nin ilk hükümet dönemindeki söylem ve uygulamalarında açığa çıkan ideolojik yönelim `liberal demokrat'lık olmuştur. İkinci hükümet döneminde AK Parti'de `liberal demokrat muhafazakâr' bir ideolojik anlayış ağırlık kazanmıştır. Ancak üçüncü dönemde AK Parti'nin liberal anlayıştan ciddi oranda uzaklaştığı, demokrasiyi daha fazla muhafazakâr anlayış içinde ele aldığı ve Müslüman kimliği de ön plana çıkarmaya çalıştığı görülmektedir.Anahtar Sözcükler: İdeoloji, Siyaset, Siyasal Muhafazakârlık, Siyasal İslamcılık, AK Parti

Abstract:
The topic of this thesis is how ideologies of political conservatism and political Islamism reorganized within the Justice and Development party. Study is composed of four main sections: In the first chapter, firstly, the basic meaning and values of political conservatism have been examined in the following the representation of political conservatism by the political parties from the establishment of the Republic of Turkey until today`s AK Party have been examined. In the second chapter, historical process of political Islamism within Turkey has been discussed and its form of representation, the basic meaning and values in Turkey have been examined. In the third chapter, the discourse and practices of AK Party on state, religion and family issues have been examined in details and also have been interpreted by taking the meaning and values of conservatism and political Islamism into consideration. In the fourth chapter, AK Party's political identity from the year of foundation 2001 to today?s 2012 within the last ten years and claims and assessments made about this identity have been analyzed by considering the meaning and values of political conservatism and political Islamism. As a result, AK Party is not a political Islamist party, and thinks that political Islamism is a factor damages the institution of religion. However, what the political ideology of the AK Party in the period of three government periods does not seem possible to make a general statement. Because AK Party may tend to different ideologies depending on the Turkey's political and social conditions.Key words: Ideology, Politics, Political Conservatism, Political Islamism, AK Party