Gebelerin uyku hijyeni eğitimi öncesi ve sonrası uyku kalite durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of sleep quality status of pregnants before and after sleep hygiene training
Yazar: NURDANE TÜRKMEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ARZU AYRALER ; DOÇ. DR. ŞEBNEM ALANYA TOSUN
Giresun Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Prenatal eğitim = Prenatal education ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Amaç: Bu çalışmayla gebelerin uyku kalite ve uyku hijyenlerinin değerlendirilmesi ile uyku hijyen eğitim danışmanlığının uykuya etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Bu araştırma ön-son teste dayanan müdahale çalışmasıdır. Örneklemini 30 çalışma, 30 kontrol grubu toplam 60 gebe oluşturmaktadır. Çalışmada gebe tanıtıcı formu, Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve Uyku Hijyen İndeksi (UHİ) anketleri kullanılmıştır. BDÖ göre 15 puan ve üstü alan gebeler depresyon nedeniyle çalışma dışı bırakılarak çalışma ve kontrol grubu rastgele ayrılmıştır. Kontrol grubuna ön test ve son test olarak PUKİ ve UHİ anketleri yaklaşık 1 ay arayla uygulanmış, bu gruba müdahalede bulunulmamıştır. Çalışma grubuna ön test olarak PUKİ ve UHİ yapılmış, ardından 2 kez uyku hijyen eğitimi danışmanlığı verilmiştir, son test olarak da yaklaşık 1 aylık süre sonunda PUKİ ve UHİ anketleri yapılmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde dağılımı, Student t testi, Mann Whitney U test, Kolmogorov-Smirnov testi, Kruskal Wallis testi, Wilcoxon test, Ki-kare test, Fisher's Exact test kullanıldı. Değerlendirmede IBM istatistik 20 programı kullanılmış ve p <0.05 anlamlı kabul edilmiştir. 
Bulgular: Çalışmamızda ön testte tüm gebelerin %90'ının uyku kalitesi kötüydü, son testte ise %93.3'ünün uyku kalitesi kötüydü. Gebelik haftası ilerledikçe uyku kalitesindeki bozulmalar artmıştır. Çalışma grubu ön test PUKİ puan 8.10±1.80, son test PUKİ puan 8.37±2.05, anlamlı fark saptanmıştır (p<0.001). Kontrol grubundaki gebelerde ise ön test PUKİ puanı 8.23±2.54, son test PUKİ puan 9.77±2.54 'a artarak uyku kalitelerindeki kötüleşme daha da belirgin hale gelmiştir(p<0.05). UHİ çalışma grubu ön testte 16.57±5.64 iken uyku hijyen eğitimi sonrası son testte UHİ 10.30±3.78 olmuştur (p<0.001). Kontrol grubunda ise ön test UHİ puanları 14.50±3.78'dan son test UHİ puanları 16.60±4.36' a yükselerek uyku hijyen ve uyku kalitelerinde gerileme olmuştur(p<0.05). 
Tartışma ve Sonuç: Araştırmamız sonucunda gebelerin çoğunda saptanan kötü uyku kalitesi ve hijyeninin, uyku hijyen eğitim danışmanlığı sonrasında anlamlı şekilde iyileştiği görüldü. Bu nedenle rutin gebelik takiplerine uyku ile ilgili taramaların eklenmesi ve uyku hijyen eğitim farkındalığının artırılması önerilmektedir.
Anahtar kelimeler: Gebelik, uyku kalitesi, uyku hijyeni

Abstract:
Purpose: In this study, it was aimed to evaluate the sleep quality and sleep hygiene of pregnant women and to examine the effect of sleep hygiene education counseling on sleep.
Materials and methods: This research is an intervention study based on pre-post test. The sample consists of 30 studies and 30 control groups, a total of 60 pregnant women. Pregnant descriptive form, Beck Depression Scale (BDI), Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI) and Sleep Hygiene Index (UHI) questionnaires were used in the study. Pregnant women with a score of 15 and above according to BDI were excluded from the study due to depression, and the study and control groups were randomly divided. PSQI and UHI questionnaires were administered to the control group as a pre-test and post-test with an interval of about 1 month, and this group was not intervened. PUKI and UHI were administered to the study group as a pre-test, then sleep hygiene education counseling was given 2 times, and as a post-test, PUKI and UHI questionnaires were conducted after a period of approximately 1 month. Number, percentage distribution, Student's t test, Mann Whitney U test, Kolmogorov-Smirnov test, Kruskal Wallis test, Wilcoxon test, Chi-square test, Fisher's Exact test were used in the analysis of the data. IBM statistics 20 program was used in the evaluation and p <0.05 was considered significant.
Results: In our study, 90% of all pregnant women had poor sleep quality in the pre-test, and 93.3% in the post-test. Deterioration in fit quality. In the study group, preMI score was 8.10±1.80, post-test PSQI 8.37±2.05, significant difference (p<0.001). In control-oriented pregnant women, an evaluation for the pre-test PUKI score of 8.23±2.54 and the post-test PUKI score of 9.77±2.54 will make their quality worsen even more important (p<0.05). While the UHI study group was 16.57±5.64 in the pre-test, it was 10.30±3.78 in the post-test after sleep care (p<0.001). Control unit scores increased from 14.50±3.78 pretest UHI scores to 16.60±4.36 posttest UHI scores, resulting in a decline in sleep hygiene and sleep quality (p<0.05).
Discussion and Conclusion: As a result of our research, it was observed that the poor sleep quality and hygiene detected in most of the pregnant women improved significantly after sleep hygiene education counseling. For this reason, it is recommended to add sleep-related screenings to routine pregnancy follow-ups and to increase awareness of sleep hygiene education.
Keywords: Pregnancy, sleep quality, sleep hygiene