Güneş enerjisi santrallerinin incelenmesi ve verimlilik analizi
Investigation f solar power plants and productivity analysis
Yazar: MELİKE DOĞAN
Danışman: PROF. DR. CEMALETTİN KUBAT
Sakarya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mühendislik Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Anahtar kelimeler: Yenilenebilir enerji, güneş enerjisi, fotovoltaik teknoloji, SWOT analizi, güneş enerjisi stratejisi
İnsanoğlu hayatlarının her anında yaşadıkları dünyanın içersin de gizlediği sırları merak ve heyecan ile keşfetme yollarını aramıştır. Keşfedilen her bir adım bir diğer gizemin çözülmesini sağlarken yaşam içerisinde de değişimler ve yenilikler gerçekleştirmiştir. Bilim, kültür, medeniyet oluşumları ilerlemelerinin neticesinde teknolojiyi, uzay keşiflerini hatta başka bir gezegende yaşamanın önceliklerini oluşturmuşlardır. Enerji her zaman bu süreçlerin içerisinde var olmuş, farklı kaynak ve yöntemler ile kendi değişimini ve gelişimini sağlamıştır. Günümüze ulaştığımız vakit enerjiyi farklı türleri ile bir o kadar etkin kullanırken, kaynaklarının sunmuş olduğu zararlı etkileri göz ardı edilmektedir. Dünya ve yaşam için olumsuz bir sürecin de yaratılmış olduğu görülmektedir. Temel olarak üç problem yer almaktadır. İlki enerji kaynaklarının bizlerde dahil canlılar üzerinde zararlı etkileri ve dünya üzerindeki küresel ısınmayı oluşturmasıdır. İkincisi zaman içinde enerjinin hayatlarımızın en önemli noktalarından biri haline geldiği bilinen bir gerçektir. Temel olarak fosil yakıtların kullanımının zaman içerisinde tükenecek olması ısınma, elektrik enerjisi gibi temel ihtiyaçların ve bunlara bağlı gelişen ihtiyaçlarında sonlanması riskini taşımaktadır. Üçüncü durum ise ciddi savaşlar sonucun da dünya haritasında ülke sınırları belirlenmiş olup günümüzde ekonomi ve enerji uğruna savaşlar hala devam etmektedir. Enerji kaynaklarının yetersiz ya da olmayışı bir ülke için dışa bağımlılık arz ettirmektedir. Tüm bu problemleri aşabilecek alternatifler bulmak adına bilimsel araştırmalar geliştirilmiş ve araştırmalar üzerinde çalışmalar devam etmektedir. Sonucunda kesin sonuçlar oluşturmasa da hızlı ilerleyen süreç ve adımlarıyla yenilenebilir enerji kaynakları kullanımı başlamıştır.
Bu çalışmada yenilenebilir enerji kaynaklarından güneş enerjisi ele alınmaktadır. Uygulama sürecinin nasıl başladığı, enerji üretim teknolojisinin hangi temele dayandığı, dünyada ve Türkiye'de yatırım ve kullanımların geldiği son durum, Türkiye'de güneş enerjisinin yarattığı etkilere dayalı SWOT analizine yer verilmiştir. SWOT analizi üzerinde fuzzy AHP yönteminden yararlanılarak Türkiye'de güneş enerjisi stratejileri öncelik sıralaması belirlenmiştir. Güneş enerjisinin verimini etkilediği tespit edilen faktörlerin ne kadar etkili olduğu ve olabileceği aynı ilde yer alan, mevcut iki farklı uygulamaya sahip güneş enerjisi santralleri üzerinden net üretim değerleri ile incelenmiştir.

Abstract:
Keywords: Renewable Energy, Solar Energy, Fotovoltaic Technology, SWOT Analysis, Solar Energy Strategy
In every moment of his life, mankind seeks to uncover hidden mysteries in the world with excitement and curiosity. While every uncovered mystery has caused another one to be solved, it has also brought about changes and innovations in life. As a result of science, culture, civilization formations which have been improved, they have induced discoveries of technology and space, even priorities of living on another planet. Energy has always been presence in these periods, and it has ensured its own change and improvement by means of different sources and methods. Whereas energy, with its different kinds, is currently utilized in an efficient way, its harmful impacts coming from its resources are being ignored. It is observed that this leads to a negative process for the world and life. There are basically three problems. The first one is global warming in the world, and the harmful, consumeristic impacts of energy resources on all living creatures including people. The second one is the known fact that energy has been one of the most important things in our lives. The usage of fossil fuels will come to an end over time and this situation puts fundamental needs such as warming and electric energy and also the related needs in jeopardy. The third one is that borders of countries have been determined on the world map as a result of serious wars and today, wars still continue for the sake of energy and economy. Countries with inadequate or no resources are forced to be dependent on outside financial sources. To find alternatives in an attempt to overcome all these problems, scientific researches have been carried out and they are still carried out and improved. Although the result hasn't any precise effects, the usage of renewable energy sources has begun thanks to progressive processes.
In this research, the solar energy, one of the renewable energy sources, has been handled. It includes the SWOT analysis about how the implementation process began, on which basis energy production technology is depended, the final situation of investments and usages in both Turkey and the world, and impacts of solar energy in Turkey. The order of priority in solar energy strategies in Turkey has been determined in SWOT analysis by means of the fuzzy AHP method. With help of net production values in solar power plants with two different implementations in same province, it analyzes how efficient factors affecting efficiency of solar energy have been and can be.