MÖ. I. MS III. yüzyıllarda Roma-Pannonıa-Trakya siyasal ilişkilerinde Pannonia`nın yeri ve önemi
Pannonian importance at Poman-Pannonian-Thracian relationship between BC I- AD III. centuries
Yazar: ALİ GÜVELOĞLU
Danışman: PROF.DR. ÖMER ÇAPAR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Tarih = History

Özet:
Roma'nın Illyricum bölgesi ile olan siyasal ilişkileri MÖ. 233 yılına kadar geriyegitmektedir. Bu dönemde Illyricum olarak adlandırılan bölgede yönetici olarak KraliçeTueta Roma ile girdiği savaştan zararlı çıkan taraf olmuş gerek ticari, gerekse askerifilolarını Adriyatik'te dolaştırması sınırlandırılmıştır. Bundan sonraki dönemlerde deRoma bölgede egemen güç olma çabası içine girdi, çünkü kuzey sınırlarını barbarkavimlere karşı korumak istiyordu. Ancak antikçağ yazarlarınca da belirtildiği üzerebölge halkı savaşçı yaratılışta ve özgürlüklerine düşkünlerdi.MÖ. I. yüzyılın sonlarına gelindiğinde Octavianus komutasında MÖ. 35-33 yıllarıarasında kurulan ordugah Illyria bölgesinin ilhakını başlatmıştır. Bu ilk yerleşik orduDelmatae ve Iapod kabileleri üzerine yürümüş ve silaha sarılan bu halkları yenmiştir.Ancak bu ilk galibiyetin ardından bölgede kalıcı hakimiyet kurulmuş değildir. Bu ilksavaştan sonra Tiberius döneminde MÖ. 13'te Romalılar Pannonialılar'ınayaklanmasını bastırmak amacıyla yeni bir ordu kurdu. Ayaklanmanınbastırılmasından sonra Illyricum Roma eyaleti yapıldı. Yine Tiberius yönetiminde MS.6-9 yılları arasında Illyricum eyaleti Dalmatia ve Pannonia eyaletleri olarak yenidendüzenlenmiştir.Tuna bölgesi eyaletlerinin düzenlenmesinden sonra Roma Tuna Nehrini aşarakTrakya'ya ulaşmak istemiştir. Ancak bu iş sanıldığı kadar kolay değildir ve Roma, Tunave Trakya bölgelerinde yaklaşık kırk yıl sürecek olan savaşların içine düşmüştür.Trakya'ya giden yol üzerinde Moesialılar ve Dacialılar bulunmaktaydı. Roma,Trakya'ya ulaşmak için bu iki bölgeyi de fethetmek zorundadır. Ancak, Dacia Roma'yıdaha uzun süre meşgul etmiş ve MS. 106'da Traianus döneminde fethedilebilmiştir.Pannonia, Roma'nın Trakya ile olan siyasal ilişkilerinde Trakya'ya sınırıolmaması dolayısıyla yalnızca aracı rol oynamıştır. Ancak bu bölgelere yapılacak askeriharekatlarda kullanılmak üzere Pannonia bölgesinde bol miktarda askerbulundurulmuştur. Moesia ve Dacia ise Roma'nın Trakya ile olan siyasal ilişkilerindedaha aktif rol almışlardır.

Abstract:
Rome?s relationships with Illyricum goes back to 233 BC., at this date under reignof Regina Tueta, Illyricum was defeated at the war against Romans. She was punishedwith boerdering of her commercial and navy flees circulation on Adriatic Sea. Afterthat, Rome tried to be dominant rule at this region. But it was not an easy occupation,ast the ancient writers said, the people who live at this area were warlike and found oftheir freedom.At the last period of first century BC., under Octavianus? reign at 35-33 BCIllyricum?s conquest was started with his fist army on Danubian basin. This, firstpermanent army on Illyricum firstly invaded against Delmate and Iapodes, in a shortdistrict Romans beat them. But it was not mean that Rome established a permanentdominant administration on Illyricum. After this first war against Illyrians, under reignof Tiberius at 13 BC. Romans collapsed a new army to overcome Pannonian Rebellion.After suppression of Pannonian Rebellion Illyricum was raised as a new Romanprovince. Then after wars at 6-9 AD. Illyricum separated as two new provinces, namedDalmatia and Pannonia.After establishing Danubian provinces, Rome planned to go over River Danubeand reach Thrace. But it was not an easy work and Rome dropped into wars atDanubian and Thracian basin nearly forty year. On the way of Thrace there wereMoesians and Dacians, Rome had to catch them in order to reach Thracian basin.Therefore Dacians were trouble for Romans up to Trajan?s era, at 106 AD. Daciaattended to Rome as a new province.Pannonia had an agent role in Roman-Thracian political relationships. But therewere lots of soldier in Pannonia in order that there can be an urgent position onTharacian or Danubian region. Moesi and Dacia had more important role on Roman-Thracian political relationship, because these provinces had border with Thrace.