Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının biyolojik çeşitliliğe ilişkin görüşleri
Pre-service science teachers' views about biodiversity
Yazar: MEHMET KARABAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HASAN GENÇ
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Biyolojik çeşitlilik = Biological diversity ; Çevre eğitimi = Environmental education

Özet:
Sadece insanlığın değil tüm yaşamın devamı biyoçeşitliliğin içinde saklıdır. Ancak biyolojik çeşitliliğin hızla azalması, bu konuyu yüzyılımızın acil çözüm bekleyen en önemli sorunu haline getirmiştir. Çevre sorunlarının önüne geçebilmek için bireylerin bu konularda bilinçlendirilmesi gerektiği ve bunun da etkin bir "çevre eğitimi" ile mümkün olacağı öngörülmektedir. Bu nedenle öğrencilerine çevre bilincini kazandırabilecek öğretmenlerin ve dolayısıyla öğretmen adaylarının çevre ile ilgili konulardaki görüşlerinin önem taşıdığı düşünülmektir. Bu çalışmada fen ve teknoloji öğretmen adaylarının önemli çevre konularından biri olan biyolojik çeşitliliğe ilişkin görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır.Bu amaçla Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği Anabilim Dalı'nda eğitim gören 1., 2., 3. ve 4. sınıf öğrencilerinden toplam 24 öğrenci ile çalışma yürütülmüştür. Öğrencilerin biyolojik çeşitliliğe ilişkin görüşlerini belirlemek amacıyla temel olarak 6 sorudan oluşan yarı yapılandırılmış bir görüşme formu uygulanmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesi içerik analizi ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler, biyolojik çeşitliliğin tanımı, değeri, Dünya'daki ve Türkiye'deki durumu, korunmasına yönelik yapılabilecekler, biyolojik çeşitliliğe etki eden faktörler, biyolojik çeşitlilik hakkında bilgi edinme yolları kategorileri altında incelenmiştir.Çalışmadan elde edilen veriler doğrultusunda öğretmen adaylarının;? Biyolojik çeşitliliği daha çok ?tür çeşitliliği? olarak tanımladıkları,? Biyolojik çeşitliliğin ekolojik değerine ilişkin daha çok ?doğada dengeyi sağlamak? ve ?besin zincirini oluşturmak? gibi faydalarından bahsettikleri,? Biyolojik çeşitliliğin kullanım değerine ilişkin hammadde, ilaç, besin ve gen kaynağı olması ile estetik, eko-turizm ve rekreatif değerleri olmak üzere 7 farklı faydasını ifade ettikleri,? Çoğunluğunun Dünya'da ve Türkiye'de biyolojik çeşitliliğin azalmakta olduğu görüşünde oldukları,? Biyolojik çeşitlilik hakkında bilgi edinme yolları olarak genellikle görsel medya araçlarını ve gezileri etkili gördükleri,? Biyolojik çeşitliliğin korunması için genellikle eğitim boyutunda; eğitimlere küçük yaşta başlanması, çevre ile ilgili derslerin arttırılması, kanun boyutunda; yaptırımların arttırılması, denetimlerin sıkılaştırılması, tehlike altındaki türlerin koruma altına alınması ve bunların dışında; görsel medyanın daha etkili kullanılması şeklinde öneriler getirdikleri sonuçlarına ulaşılmıştır.

Abstract:
Biodiversity reserve humanity and all life continuation. This issue is the most important issue which pending an urgent solution in our century because of rapid decline in biodiversity. According to foresights to avoid environmental problems, individuals can be informed by environmental education. It can be thought that teachers' and pre-service science teachers? who bring environmental awareness to students, views are important. The purpose of this study is to determine pre-service science teachers' views about biodiversity which is the one of important issue on environment.For this purpose, studied with 24 students from Mehmet Akif Ersoy University Faculty of Education Department of Science Education all grade (1st, 2nd, 3th and 4th). Semi-structured interview form which includes 6 basic questions was used to determine pre-service science teachers' views about biodiversity. Research data are analyzed by using content analysis. Obtained data examined under; define of biodiversity, value of biodiversity, biodiversity in the World and in Turkey, what can be done for protection of biodiversity, the factors affecting biodiversity, ways to get information about biodiversity.The data which were obtained from this study are as follows;? Pre-service science teachers commonly explain the biological diversity as ?species diversity?.? Pre-service science teachers have explained the ecological values of biodiversity as "providing balance in nature" and "create a food chain".? According to the pre-service science teachers, biodiversity has 7 economical (use) values as raw materials, drug, food, genetic resources, aesthetic, eco-tourism, recreation values.? Most of the pre-service science teachers thought that biodiversity is decreasing in the World and in Turkey.? Pre-service science teachers thought that visual media and trips are effective ways to get information about biodiversity.? Also some of pre-service science teachers? suggestions are sorted by; training can be start at a young age, nature-related courses can increase, legal sanctions and controls can increase, endangered species can be protect, visual media can use more effective for protecting biodiversity.