Gebelikte uyku durumunun  doğum ve postpartum döneme ilişkin  endişe düzeyi ile ilişkisinin incelenmesi
This is the examination of sleeping quality and relationships with anxiety level in the period of pregnancy during the birth and postpartum period
Yazar: FATMA ÇAKIR
Danışman: DOÇ. DR. FATMA DENİZ SAYINER
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Doğum = Delivery ; Gebelik = Pregnancy ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Uyku = Sleep

Özet:
Amaç: Bu çalışma, gebelikte uyku kalitesinin doğum ve postpartum döneme yönelik endişe ile ilişkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır.

Materyal ve Metod: 16 Kasım 2014 – 31 Ağustos 2015 tarihleri arasında yapılan tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışmadır. Çalışma; Sağlık Bilimleri Üniversitesi Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'ne başvuran,  3. trimester de olan 200 gebe kadın ile bir kez doğum yapmış ve şu an gebe olmayan 200 kadın katılımcıyla gerçekleştirilmiştir. Veri toplamada; araştırmacı tarafından literatür bilgisi doğrultusunda hazırlanan gebe kadınlarda 31 ve gebe olmayan kadınlarda 28  soruluk anket formu, kadınlarda doğum ve postpartum endişeyi belirlemek amacıyla doğum ve doğum sonrası döneme ilişkin endişeler ölçeği, uyku kalitesini değerlendirmek amacıyla  pittsburg uyku kalitesi indeksi (PUKİ) kullanılmıştır. Veriler araştırmacı tarafından yüz yüze görüşme yöntemi kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler, bilgisayar ortamında SPSS (versiyon 20.0) istatistik paket programında değerlendirilmiştir.

Bulgular: Gebe kadınların %32'sinin ilkokul mezunu, %87'sinin ev hanımı olduğu, %47'sinin aile gelir durumunun kötü olduğu, gebe olmayan kadınların  %29.5'inin ilkokul mezunu, %67'sinin ev hanımı, %40'ının aile gelir durumunun orta olduğu belirlenmiştir. Gebe kadınların %73'ünün gebe olmayan kadınların %47'sinin uyku kalitesi kötü olarak saptanmıştır (p<0.001). Gebe kadınların  uyku kalitesi, uykuya dalma, uyku bozuklukları bileşenlerden ve toplamda alınan puan ortalamalarının gebe olmayan kadınlara göre daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Primipar gebelerin DDSEÖ toplam puan ortalaması 5.361.30, multiparların 5.431.24 ve primipar gebelerin DDSEÖ puanının  daha yüksek olduğu saptanmıştır. Gebeliğinde sırt ağrısı, bacak krampları olan gebelerin DDSEÖ puan ortalamaları daha yüksek saptanmıştır (p<0.05). Ölçek alt boyutlarından alınan en yüksek puan ortalamasının  primipar gebelerde travay öncesi endişeler, multipar gebelerde ise sezeryan olma endişesi olduğu, ölçek alt boyutlarından alınan en düşük puan ortalamasının primipar ve multipar gebelerde doğum sonrası bebek ve loğusa sağlığına ilişkin endişeler olduğu belirlenmiştir. Gebe kadınlarda doğum eylemine ilişkin endişeler, doğum sonrası eşinden destek alamama endişesi ve travay öncesi endişeler ölçek alt boyutlarından aldıkları puan ortalamaları gebe olmayan kadınlara göre anlamlı şekilde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Gebe olmayan kadınların sezeryan olma endişesi ölçek alt boyutlarından aldıkları puan ortalamasının gebe kadınlardan daha yüksek olduğu belirlenmiştir.

Sonuç: Araştırmanın geneline bakıldığında gebelerin uyku kalitelerinin gebe olmayan kadınlara göre daha kötü olduğu belirlenmiştir. Nullipar gebelerin endişelerinin multipar gebelerden daha yüksek olduğu saptanmıştır. Gebelerin uyku kalitesini artıracak ve endişelerini azaltacak eğitimlerin yapılması ve kadınlara danışmanlık verilmesi önemli bir konudur. 

Anahtar Kelimeler: Gebelik, uyku kalitesi, endişe, postpartum dönem.

Abstract:
This is the examination of sleeping quality and relationships with anxiety level in the period of pregnancy during the birth and postpartum period

Aim: This study was prepared to examine sleeping quality relationship with anxiety in the period of pregnancy during the birth and postpartum period.

Material and Method: This is an illustrative and cross-sectional study prepared between 16 November 2014 and 31 August 2015. This study was actualized with 200 pregnant women in the third trimester, who applied for gynecological diseases and birth clinics in Health Sciences University Kayseri Training and Research Hospital once giving birth and not pregnant 200 pregnant women. For pregnant women prepared for literature knowledge by researcher 31, for non-pregnant women 28 question survey form, the anxiety scale of the birth and after postpartum period to determine the birth and postpartum anxiety in women, Pittsburg sleeping quality index to evaluate the quality of sleeping were used. The data was collected using face to face by researchers. The obtained data were evaluated in computerized SPSS (version 20.0) statistical package program.

Results: It was determined that compared to the percentage of pregnant women, %32 are primary school graduated, %87 are housewives, %47 are poor because of their income and compared to the percentage of non-pregnant women, %29.5 are primary school graduated, %67 are housewives, %40  are middle income people. It was determinedthat the sleep quality of %73 of pregnant women is worse than %47 of non-pregnant women (P<0.001). It was determined that the sleep quality, dozing off and sleeping problems of pregnant women are higher than non-pregnant women compared constituent parts and average of total point (P<0.05). Primiparous pregnant women's average of total point from DDSEO is 5.631.30, multiparous are 5.431.24 and DDSEO scale point of primiparous pregnant women being higher was determined. It was determined that the average of DDSEO points of pregnant women having backache and leg cramps is higher (P<0.05). It was determined that the highest point average of sub-dimension scale in the primiparous pregnant is pre-bearing worry, being caesarean in the multiparous pregnant women and the minimum point average of sub-dimension scale, being anxiety about during birth, to be supported after birth by husbands and before bearing higher than non-pregnant women compared to the minimum point average of sub-dimension area. The anxiety level of nonpregnant women's point average of sub-dimension areas is more than pregnant women's.

Conclusion: According to general state of this research, the sleeping quality of pregnant women is worsethan non-pregnant women's sleeping quality. This research shows that the level of anxiety of nulliparous pregnant women more than multiparous pregnant women. In sum, training toenhance the sleeping quality and to decrease women's apprehension and consulting to thewomen is an important issue.

Keywords: Pregnancy, sleeping quality, anxious, postpartum period.