Travma ve kalp ölümleri ilişkisi
Relationship between trauma and cardiac death
Yazar: ARDA AKAY
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM ÜZÜN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Aritmi-kardiyak = Arrhythmia-cardiac ; Fiziksel faktörler = Physical factors ; Kalp = Heart ; Stres = Stress ; Stres faktörleri = Stress factors ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Ölüm = Death ; Ölüm-ani-kardiak = Death-sudden-cardiac

Özet:
Travmaların, fiziksel ve emosyonel strese yol açarak, ani kardiak ölümü (AKÖ) tetikleyebileceği bilinmektedir. Bu çalışmada nedensellik bağı hususunun literatür eşliğinde tartışılması ve elde edilen bulguların, tıbbi ve hukuki içtihatlar çerçevesinde değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
ATK 1. Adli Tıp İhtisas Kurulu'nda 01.01.2015-31.12.2018 tarihleri arasında düzenlenen 18620 rapor retrospektif olarak incelenerek, travma ile AKÖ arasında nedensellik bağı kurulan 172 olgu çalışmaya alındı. "SPSS Windows 22.0" programı kullanılarak istatistiksel değerlendirilme yapıldı.
Stresör olay ile kardiyopulmoner arrest (KPA) arasında geçen süre için 1 ve 2 saat olarak cut off değerleri belirlendi. Yaralanması basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek düzeyde olan olgularda, olmayan olgulara göre stresör olay ile KPA arasında geçen sürenin belirlenen cut-off değerlerinden düşük olma oranının anlamlı ölçüde fazla olduğu görüldü (p=0,000118 ve p=0,000008). Travma etyolojisi tartışma/darp olanlarda, trafik kazası olanlara göre, sürenin cut-off değerlerinden düşük olma oranının anlamlı ölçüde fazla olduğu görüldü (p=0,009 ve p=0,001). Koroner arterlerinde stent bulunanlarda, bulunmayanlara göre, sürenin cut-off değerlerinden yüksek olma oranının anlamlı ölçüde fazla olduğu görüldü (p=0,008 ve p=0,000361).
Bulgular, bazı yazarlar tarafından belirtildiği üzere, AKÖ'lerde psikolojik stresin, fiziksel efora göre daha güçlü bir tetikleyici olduğunu düşündürmektedir. Koroner arter hastalığı bulunan olgularda, psikolojik strese yanıtın vazokonstrüksiyon olduğu literatürde belirtilmekte olup, koroner arterlerinde stent bulunan olgularda ölümün daha geç gerçekleşmesinin sebebinin stentin vazokonstrüksiyonu mekanik olarak engellemesi olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
It is known that traumas trigger sudden cardiac death (SCD) by causing physical/emotional stress. It is aimed to discuss the causality link in the light of the literature and evaluate the findings within the scope of medical and legal jurisprudence.
18620 reports prepared by 1st Forensic Medicine Specialization Board of ATK between 01.01.2015-31.12.2018 were analyzed retrospectively. 172 cases with causality between trauma and SCD were included in the study. Statistical evaluation was made using "SPSS Windows 22.0".
Cut-off values were determined as 1-2 hours between stressor and cardiopulmonary arrest (CPA). It was observed that the frequency of time being shorter than cut-off values between stressor and CPA was significantly higher in cases whose injury could be treated by simple medical intervention (SMI) compared to cases whose injury couldn't be treated by SMI (p=0,000118, p=0,000008). The frequency of being shorter than the cut-off values was found to be significantly higher in those with a trauma etiology of altercation than those with traffic accident (p=0,009, p=0,001). In cases with coronary stents, frequency of time being longer than the cut-off values was found to be significantly higher than those who didn't (p=0,008, p=0,000361).
Findings suggest that psychological stress is stronger trigger than physical activity in SCDs, as noted by some authors. In cases with CAD, it is stated in the literature that the response to psychological stress is vasoconstriction, and it is thought that the reason for the delayed death in patients with stents in coronaries is that the stent mechanically prevents vasoconstriction.