Fen ve teknoloji dersinde tahmin et-gözle-açıkla yöntemi ile desteklenmiş yansıtıcı düşünmeye dayalı etkinlik uygulamalarının değerlendirilmesi
An assessment of the implementation of reflective thinking by supported predict-observe-explain method on science and technology course
Yazar: MERAL ÖNER SÜNKÜR
Danışman: PROF. DR. SEBAHATTİN ARIBAŞ
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Gözlem = Observation ; Tahmin = Estimation ; Tahmin et-Gözle-Açıkla yöntemi = Prediction-Observation-Explanation Strategy ; Yansıtıcı düşünme = Reflective thinking ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu ara?tırmada, Tahmin Et-Gözle-Açıkla Yöntemi ?le Desteklenmi? Yansıtıcı Dü?ünmeye Dayalı Uygulamaların Milli Eğitim Bakanlığı tarafından önerilen etkinliklere göre 7. sınıf Fen ve Teknoloji dersinin ?Maddenin Yapısı ve Özellikleri ? ünitesinde çe?itli öğrenme ürünlerine etkisi incelenmi?tir. Ara?tırmada kontrol gruplu öntest-sontest deseni kullanılmı?tır. Ara?tırmanın çalı?ma grubunu, 2010-2011 eğitim-öğretim yılında Diyarbakır ili Bağlar ilçesinde bulunan Beyaz Tebe?ir ?lköğretim Okulu 7/A ve 7/B sınıflarına devam eden öğrenciler olu?turmaktadır. Yansız atama ile 7/A sınıfı Deney, 7/B sınıfı ise Kontrol grubu olarak atanmı?tır. Ara?tırma sekiz hafta sürmü?, deney grubunda Tahmin Et-Gözle-Açıkla Yöntemi ?le Desteklenmi? Yansıtıcı Dü?ünmeye Dayalı Uygulamaların (TGA formu, öğrenme yazıları, anla?malı öğrenme, amaçlı grup tartı?maları, kendine soru sorma, kendini değerlendirme), kontrol grubunda ise Milli Eğitim Bakanlığı tarafından önerilen etkinlikler uygulanmı?tır. Dersler her iki grupta da uygulama öğretmeni tarafından yürütülmü?tür. Ara?tırmada veri toplama aracı olarak; Ba?arı Testi, Madde ve Deği?im Öğrenme Alanına Yönelik Tutum Ölçeği, Bilimsel Süreç Becerileri Testi ve Akademik Risk Alma Ölçeği kullanılmı?tır. Ba?arı testi ve Madde ve Deği?im Öğrenme Alanına Yönelik Tutum Ölçeği ara?tırmacı tarafından geli?tirilmi?tir. Bilimsel süreç becerileri testi Enger & Yager (1998) tarafından geli?tirilmi? ve Koray, Köksal, Özdemir ve Presley (2007) tarafından Türkçeye uyarlanmı?tır. Akademik risk alma ölçeği ise viClifford (1991) tarafından geli?tirilmi? ve Korkmaz (2002) tarafından Türkçeye uyarlanmı?tır. Ara?tırmadan elde edilen verilerin analizinde ili?kili örneklem t- testi,ili?kisiz örneklem t-testi ve kovaryans analizi (ANCOVA) kullanılmı?tır. Yapılan istatistiksel analizlerde anlamlı farkın bulunduğu durumlarda ortaya çıkan farkın büyüklüğü etki değeri ile incelenmi?tir. Ara?tırma sonucunda, 7. sınıf Fen ve Teknoloji dersinin ?Maddenin Yapısı ve Özellikleri ? ünitesinde Tahmin Et?Gözle?Açıkla (TGA) Yöntemi ?le Desteklenmi? Yansıtıcı Dü?ünmeye Dayalı Etkinliklerin uygulandığı deney grubu ile Milli Eğitim Bakanlığı tarafından önerilen etkinliklerin uygulandığı kontrol grubukar?ıla?tırıldığında; a) ba?arı puanları arasında deney grubu lehine anlamlı fark vardırb) kalıcılık puanları arasında deney grubu lehine anlamlı fark vardır c) Madde ve Deği?im öğrenme alanına yönelik tutumları arasında deney grubu lehine anlamlı fark vardır.c) bilimsel süreç becerileri arasında deney grubu lehine anlamlı fark vardırd) akademik risk alma davranı?ları arasında deney grubu lehine anlamlı fark vardır ?eklindeki tüm denenceler kabul edilmi?tir. Elde edilen bulgular ilgili literatür ı?ığında tartı?ılmı?tır. Anahtar Sözcükler: TGA Yöntemi, Yansıtıcı Dü?ünme, Fen Öğretimi, Etkinlik Değerlendirme.

Abstract:
The purpose of this study is to analyze the effects of reflective thinking activities supported by the POE strategy (Prediction-Observation-Explanation) on several learning products in ?The Structure and Properties of Substances?, an unit included in the Seventh Grade Science and Technology Curriculum, when compared to the activities recommended by the Ministry of National Education. The study was based on the pretest-posttest control group design. The population was comprised of two different groups of students, namely 7/A and 7/B, who studied at Beyaz Tebesir Primary School, Baglar, Diyarbakir, during the Academic Year 2010-2011. The groups ?7/A? and ?7/B? were randomly chosen as the experimental group and control group respectively. The study lasted eight weeks, during which the experimental group was provided with reflective thinking activities supported by the POE strategy (POE form, learning logs, negotiated learning and purposeful - reflectivegroup discussions, asking questions to oneself, self-assessment) whereas the controlgroup was taught through the activities recommended by the Ministry of National Education. Both groups were taught by course teacher. The data were collected through the Achievement Test, the Attitude Scale for the Learning Domain ?Substance and Change?, the Science Process Skills Test and the Academic Risk-Taking Scale. The Achievement Test and the Attitude Scale for the Learning Domain Substance and Change were developed by the researcher. However, the Science Process Skills Test was designed by Enger and Yager (1998) and adapted to Turkish by Koray, Koksal, Ozdemir and Presley (2007) whereas the Academic Risk-Taking Scale was designed by Clifford (1991) and adapted to Turkish by Korkmaz (2002). The data were analyzed viiithrough the dependent samples t-test, the independent samples t-test and analysis of covariance (ANCOVA). The size of significant differences, if any, was determined with the impact factor.A comparison between the experimental group, which was provided with reflective thinking activities supported by the POE strategy, and the control group, which was taught through the activities recommended by the Ministry of National Education, confirmed all the following hypotheses: a) the experimental group has a significantly higher achievement level, b) the experimental group has a significantly higher student?s retention the sciencec) the experimental group has a more positive attitude to the learning domain ?Substance and Change?, d) the experimental group has better science process skills, ande) the experimental group has a higher academic risk-taking level. The findings were discussed in reference to the literature. Keywords: Prediction-Observation-Explanation Strategy, Reflective Thinking, Science Teaching, Evaluation of Learning Activities