Yoğun bakım hemşirelerinde aleksitimi ve bakım tutumunun değerlendirilmesi
Evaluation of alexithymia and care attitude in intensive care nurses
Yazar: ZEHRA OCAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE DURMAZ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Hasta bakımı = Patient care ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Yoğun bakım = Intensive care

Özet:
Amaç: Araştırma yoğun bakım hemşirelerinde aleksitimi ve bakım tutumunun değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırmanın evrenini, 1 Temmuz – 1 Aralık 2020 tarihleri arasında Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde çalışan tüm yoğun bakım hemşireleri oluşturmuştur (N=210). Belirtilen tarihler arasında araştırmaya alınma kriterlerini taşıyan ve gönüllü olarak araştırmaya katılmayı kabul eden 195 hemşire araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırmada Sosyodemografik Veri Formu, Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20) ve Hemşirelerde Bakım Verici Rollere İlişkin Tutum Ölçeği (HBRTÖ) kullanılmıştır. Veriler, SPSS for Windows 22 paket programı ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde sayılar, yüzdelikler, en az ve en çok değerler ile ortalama ve standart sapmaların yanı sıra ilişkisel çıkarımlarda Spearman Korelasyon analizi, iç geçerlilikte Cronbach α kat sayısı, verilerin normallik dağılımında Kurtosis ve Skewness kat sayıları uygulanmıştır.
Bulgular: Yoğun bakım hemşirelerinin Toronto Aleksitimi Ölçeği toplam puan ortalaması 50.15±8.83 bulunmuştur. Ayrıca Aleksitimi Ölçeği kesme noktasına göre hemşirelerin %15.9'unda aleksitimi belirlenmiştir. Bakım Verici Rollerine İlişkin Tutum Ölçeği toplam puan ortalaması ise 62.38±10.69 bulunmuştur. Aleksitimi Ölçeği ve Hemşirelerin Bakım Verici Rollerine İlişkin Tutum Ölçeği toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönlü ve düşük düzeyli ilişki saptanmıştır (p<0.05). Yine HBRTÖ tüm altboyut puan ortalamaları ile Aleksitimi Ölçeği toplam puanı arasında anlamlı ve negatif yönlü ilişki bulunmuştur (p<0.05). 
Sonuç: Çalışmaya katılan yoğun bakım hemşirelerinin aleksitimi düzeylerinin orta seviyeye yakın olduğu ve %15.9'luk kısmında yüksek düzey aleksitimi bulunduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin bakım verici rollere ilişkin tutumlarının iyi düzeyde olduğu söylenebilir. Ayrıca yoğun bakım hemşirelerinde aleksitimi varlığı azaldıkça bakım tutumu olumlu yönde değişmektedir. 
Anahtar Kelimeler: Aleksitimi, bakım tutumu, hemşire, yoğun bakım

Abstract:
Aim: The study was conducted to evaluate alexithymia and care attitude in intensive care nurses.
Materials and Methods: The universe of the study was composed of all intensive care nurses working in Erzurum Regional Training and Research Hospital between 1 July- 1 December 2020 (N = 210). The sample of the study consisted of 195 nurses who met the criteria of being included in the study and accepted to participate in the study voluntarily between the specified dates. Sociodemographic Data Form, Toronto Alexithymia Scale (TAS-20) and Attitude Scale for Nurses in Caregiving Roles (ASNCR) were used in the study. The data were analyzed with SPSS for Windows 22 package program. In the analysis of the data, in addition to numbers, percentages, minimum and maximum values, mean and standard deviations, Spearman Correlation analysis in relational inferences, Cronbach α coefficient in internal validity, Kurtosis and Skewness coefficients in the distribution of normality of the data were used.
Results: The total score average of the Toronto Alexithymia Scale of the intensive care nurses was 50.15 ± 8.83. In addition, alexithymia was determined in 15.9% of the nurses according to the cut-off point of the Alexithymia Scale. The total mean score of the Attitude Scale for Nurses in Caregiving Roles was 62.38 ± 10.69. A statistically significant, negative and low-level relationship was found between the total scores of the Alexithymia Scale and Attitude Scale for Nurses in Caregiving Roles (p <0.05). Again, a significant and negative correlation was found between the mean scores of all sub-dimensions of the ASNCR and the total score of the Alexithymia Scale (p <0.05). 
Conclusion: It was determined that the alexithymia levels of the intensive care nurses participating in the study were close to medium level and 15.9% of them had high level alexithymia. It can be said that nurses' attitudes of caregiving roles are at a good level. In addition, as the presence of alexithymia decreases in intensive care nurses, care attitude changes positively.
Keywords: Alexithymia, care attitude, intensive care, nurse