Liderlik etme motivasyonu ile çalışma ortamı ve liderlik öz-yeterlikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between motivation to lead, work environment and leadership self-efficacy
Yazar: CANSU GÖBEL
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN ARASTAMAN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Öğretmenlerin liderlik etmek için sahip oldukları motivasyon kaynaklarını etkileyen faktörler hakkında bilgi sahibi olmak, eğitim kurumlarının kalbi olan okul liderlerinin ortaya çıkışını anlamak adına gereklidir. Bu nedenle bireysel ve kurumsal değişkenlerin öğretmenlerin liderlik etme motivasyonunu (LEM) ne ölçüde yordadığının ortaya konması önemlidir. Bu araştırmada, LEM, çalışma ortamı ve liderlik öz-yeterliği arasındaki ilişkiler öğretmen görüşlerine göre incelenmiştir. Nicel araştırma yönteminin benimsendiği çalışmada kesitsel araştırma deseni kullanılmıştır. Katılımcılar, 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Ankara ilindeki eğitim kurumlarında görev yapan 226 öğretmenden oluşmaktadır. Veri toplama araçları olasılığa dayalı olmayan uygun örnekleme yöntemiyle belirlenen katılımcılara çevrimiçi olarak ulaştırılmıştır. Verilerin toplanması için, "Çalışma Ortamı Ölçeği", "Liderlik Etme Motivasyonu Ölçeği" ve "Liderlik Öz-yeterliği Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçeklerden elde edilen veriler SPSS 25.0 programıyla incelenmiştir. Verilerin analizinde parametrik olmayan analizler ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin LEM'i ile liderlik öz-yeterlikleri algıları arasında anlamlı ilişki varken, LEM ile çalışma ortamına ilişkin algıları arasında anlamlı bir ilişki yoktur. Ayrıca, öğretmenlerin, meslekte geçirdikleri süre ile LEM; cinsiyetleri ve medeni durumları ile liderlik öz-yeterlikleri algısı; yaş ile okul ortamlarına ilişkin algılarında anlamlı ilişkiler bulunmuştur.

Abstract:
It is essential to have knowledge of the process that affect teachers' motivation to lead, to comprehend the emergence of school leaders who are the heart of educational institutions. Therefore, it is important to examine the extent to which individual and organizational variables predict teachers' motivation to lead (MTL). In this research, the relationship between MTL, work environment, and leadership self-efficacy was examined according to the views of teachers. A quantitative research method was adopted, and a cross-sectional research design was used in the study. The study group consists of 226 teachers working in schools in Ankara province during the 2022-2023 academic year. The sampling type of the research is the convenience sampling type, which is one of the non-probability sampling types. The data collection instruments were delivered to the participants online. The "Work Environment Scale," "Motivation to Lead Scale," and "Leadership Self-Efficacy Scale" were used to collect the data. The data were analyzed using the SPSS 25.0 program. Non-parametric analyses and multiple linear regression were used in the analysis of the obtained data. According to the research findings, there is a significant relationship between teachers' MTL and their perceptions of leadership self-efficacy. However, there is no significant relationship between teachers' MTL and their perceptions of the work environment. Additionally, significant relationships were found between teachers' years of experience and MTL, their gender and marital status, and their perceptions of leadership self-efficacy. Age was also found to be significantly related to their perceptions of the school environment.