Sentetik kannabinoid kullanım bozukluğu olan olguların diffüzyon tensör görüntüleme yöntemi ile beyaz cevher bütünlüğü açısından sağlıklı kontrollerle karşılaştırılması
Comparison the white matter integrity between synthetic cannabinoid use disorders cases and healthy controls by diffusion tensor imaging
Yazar: ÇİĞDEM ÇOLAK KALAYCI
Danışman: DR. NABİ ZORLU
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Beyaz cevher = White matter ; Difüzyon manyetik rezonans görüntüleme = Diffusion magnetic resonance imaging ; Kanabinoidler = Cannabinoids ; Kanabis = Cannabis ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence

Özet:
Sentetik kannabinoid kullanımı tüm dünyada giderek artmaktadır. Doğal kannabionidler ve diğer maddelerin beyninde yol açtığı değişiklikler birçok çalışmada gösterilmiş olup sentetik kanabonidlerle ilgili böyle bir çalışma mevcut değildir. Çalışmamız, bir halk sağlığı sorunu haline gelmiş olan sentetik kannabinod kullanım bozukluğunun beyaz cevher bütünlüğüne olan etkisini difüzyon tensör görüntüleme yöntemiyle (DTG) araştırmak amacıyla planlanmıştır.
Çalışmaya İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi AMATEM polikliniğine başvuran ve sentetik kannabinoid kullanım bozukluğu olduğu saptanan olgular (n =21) ile yaş, cinsiyet, eğitim seviyesi, el dominansı ve sigara kullanımı bakımından eşleştirilmiş sağlıklı kontroller (n=18) alındı. Tüm olgulardan, çalışmaya katılmaya gönüllü olduklarını belirten bilgilendirilmiş onam alındı. Katılımcılara sosyodemografik veri formu ve DTG uygulandı. DTG sonrası elde edilen görüntülerin analizleri Tract-Based Spatial Statistics (TBSS) ile yapıldı.
Analizler sonucunda iki grupta fraksiyonel anizotropi ve radyal difüzivite değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır. Aksiyel difüzivite (AD) değerlerinin ise iki kümede toplandığı görülmüştür. Küme 1: Sol anterior talamik radyasyon, sol inferior fronto-oksipital fasikul (frontal kısmı), korpus kallosum (splenium-gövde-dirsek kısımları) bölgelerini, küme 2: Sağ inferior longitidunal fasikul, sağ inferior fronto-oksipital fasikul (oksipital kısmı) ve korpus kallosum (splenium bölgesi) bölgelerini içermektedir. Bu bölgelerde AD değerleri hasta grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı seviyede yüksek saptanmıştır. 
Yüksek saptanan AD değerlerinin beynin kompanzatuar mekanizmalarıyla ilişkili olabileceği düşünülmüş olup genç hastalarla yapılan başka çalışmalarda da benzer bulguların saptandığı görülmüştür. Sentetik kannabinoidlerle ilgili bu ilk beyin görüntüleme çalışmasında elde edilen sonuçlar sonraki çalışmalara öncü olabilir. 
Maddelerin beyaz cevher üzerinde yarattıkları değişikliklerin geniş örneklemli çalışmalarla incelenmesine ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Sentetik kannabinoid, beyaz cevher bütünlüğü, difüzyon tensör görüntüleme, aksiyel difüzivite, fraksiyonel anizotropi

Abstract:
Use of synthetic cannabinoids is gradually increasing in all over the world. The changes of the brain's white matter that are caused by natural cannabinoids and other substances are shown in many studies, however there isn't any such an avaliable study about synthetic cannabinoids. Our study is planned to research the effect of the synthetic cannabinoids use disorders on the white matter integrity by the method of the diffusion tensor imaging (DTI).
The cases who applied to İzmir Katip Celebi University Ataturk Training and Research Hospital policlinic to quit the substance abuse and detected synthetic cannabinoids use disorders (n=21), and healthy controls who are matched in terms of age, sex, educational level, hand dominance and smoking (n=18) are taken to the study. Two groups are compared in terms of white matter integrity by diffusion tensor imaging. The informed consents were taken from all the cases, indicating in written that they joined the study voluntarily. Sociodemografic data form and DTI are applied to participants. The analyses of the images obtained after DTI made by Tract-Based Spatial Statistics (TBSS).
As a result of analyses, no statistically significant difference is determined between fractional anisotropy and radial diffusivity values of two groups. Whereas, it was seen that axial diffusivity (AD) values are concentrated in two clusters. Cluster 1: 4162 voxels. It consists of left anterior talamic radiation, left inferior fronto-occipital fasciculus (frontal section), corpus callosum (splenium-body-genu). Cluster 2: 1751 voxels. It consists of right inferior longitidunal fasciculus, right inferior fronto-occipital fasciculus (occipital section) and corpus callosum (splenium).  AD values that inspected separating into clusters, determined statistically significantly high in patients with respect to control group. 
Highly determined AD values are considered to be related with brain's compensator mechanisms and in other studies that had made on young patients, similar findings are determined. The results obtained from this brain imaging study that is the first one related to synthetic cannabinoids, may be leading the next studies. The changes in white matter that are made by substances should be inspected with extensively sampled studies.
Key Words: Synthetic cannabinoids, white matter integrity, diffusion tensor imaging, axial diffusivity, fractional anisotropy.