Yoğun bakım hastalarında inkontinans alakalı dermatit görülme sıklığı ve hemşirelerin bilgi, tutum ve uygulamalarının değerlendirilmesi
Frequency of incontinence-related dermatitis in intensive care patients and evaluation of nurses knowledge, attitudes and practices
Yazar: İBRAHİM NALCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE POLAT
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu çalışma yoğun bakım hastalarında inkontinans alakalı dermatit (İAD) görülme sıklığı ve İAD yönetiminde hemşirelerin bilgi, tutum ve uygulama düzeylerini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Tanımlayıcı nitelikteki bu çalışma Erzurum Şehir Hastanesi yoğun bakım ünitelerinde örneklem seçim kriterlerini karşılayan 209 hasta ve 122 hemşire ile yapılmıştır. Verilerin toplanmasında hastalar için Hastaya İlişkin Tanıtıcı Özellikler Formu, İnkontinans Alakalı Dermatiti Değerlendirme Ölçeği (İADDÖ); hemşireler için Hemşirelere İlişkin Tanıtıcı Özellikler Formu, İnkontinans Alakalı Dermatit Yönetiminde Hemşirelerin Bilgi, Tutum ve Uygulamalarını Değerlendirme Ölçeği (İAD-BTU-Ö) kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde t testi, varyans analizi, Pearson Korelasyon analizi, Mann Whitney U analizi, Kruskall Wallis analizi, Spearman Korelasyon analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Yoğun bakım hastalarının %73.7'sin de İAD gelişmiştir. Ayrıca İADDÖ şiddeti için 7 günlük puan ortalaması 3.64±4.07'dır.Solunum sistemi hastalığı olan, hemoglobin ortalaması düşük olan, antihipertansif ilaç kullanan ve hareket kısıtlılığı olan hastalarda İAD gelişimi fazla iken; beslenmesi yeterli olan ve satürasyon ortalaması yüksek olan hastalarda ise İAD gelişiminin daha az olduğu belirlenmiştir. Yoğun bakım hemşireleri İAD-BTU-Ö Etiyoloji ve Tanılama Bilgisi alt boyutundan 19.56±3.12, Risk Faktörleri Bilgisi alt boyutundan 24.68±3.77, Önlemeye Yönelik Tutum alt boyutundan 9.96±2.28 ve Önlemeye Yönelik Uygulamalar alt boyutundan 24.16±3.91 puan almışlardır. Daha önce İAD gelişme riski olan klinikte çalışmış olan, Daha önce İAD olan bir hastaya bakım veren, İAD'yi hemşirelik bakım kalitesini gösteren bir belirteç olarak gören hemşirelerin alt boyut puan ortalamalarının yüksek olduğu belirlenmiştir.
Sonuç: Yoğun bakım hastalarında İAD görülme sıklığı fazla olmakla birlikte İAD şiddeti düşük bulunmuştur. Yoğun bakım hemşirelerinin İAD yönetiminde bilgi, tutum ve uygulama düzeyleri yüksek bulunmuştur. Daha önce İAD gelişme riski olan bir klinikte çalışan, daha önce İAD olan bir hastaya bakım veren ve İAD'yi hemşirelik bakım kalitesini gösteren bir belirteç olarak gören hemşirelerin İAD-BTU-Ö puan ortalamalarını etkilediği belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Bilgi tutum ve uygulama, hemşirelik, inkontinans alakalı dermatit, yoğun bakım

Abstract:
Aim: This study was conducted to determine the prevalance of incontinence-associated dermatitis (IAD) in intensive care patients and the knowledge, attitude and practice levels of nurses in the management of IAD.
Material and Method: This descriptive study was conducted with 209 patients in the Intensive Care Units of Erzurum City Hospital and 122 nurses working in these units. In collecting data, the Patient Descriptive Form and the Incontinence-Associated Dermatitis Assessment Scale (IADAS) were used for patients. The Nurse Descriptive Form and the Knowledge, Attitude and Practice of Nurses in Managing Incontinence-Associated Dermatitis Questionnaire (KAP-IAD-Q) were used for nurses. In the evaluation of the data, the t-test, analysis of variance, Pearson correlation analysis, Mann-Whitney U analysis, Kruskal-Wallis analysis, and Spearman correlation analysis were used.
Results: The rate of developing IAD in intensive care patients is 73.7%. Additionally, the 7-day average score for IADAS severity is 3.64±4.07. Patients with respiratory system diseases, low average hemoglobin, those taking antihypertensive medication, and with limited mobility are more likely to develop IAD. It has been determined that patients with adequate nutrition and high saturation averages have a lower incidence of the development of IAD. Intensive care nurses scored 19.56±3.12 in the Etiology and Diagnosis Information subscale, 24.68±3.77 in the Risk Factors Knowledge subscale, 9.96±2.28 in the Preventive Attitudes subscale, and 24.16±3.91 in the Preventive Practices subscale of the KAP-IAD-Q scale. It has been determined that nurses who have previously worked in a clinic with a risk of IAD, who have cared for a patient that previously had IAD, and who believe that IAD is an indicator of the quality of nursing care, have higher average scores on its subdimensions.
Conclusion: Although the frequency of IAD is high in intensive care patients, the severity of IAD has been found to be low. Intensive care nurses' levels of knowledge, attitude, and implementation regarding IAD management have been found to be high. It has been determined that previously working in a clinic with a risk of IAD, providing care to a patient who previously had IAD, and considering IAD as an indicator of the quality of nursing care affects nurses' average scores for KAP-IAD-Q.
Key Words: İncontinence-associated dermatitis, intensive care, knowledge attitude and practice, nursing