Kronik venöz yetmezlik nedeniyle ameliyat olan hastalara verilen orem'in öz bakım eksikliği kuramına dayalı eğitimin yaşam kalitesine etkisi
The effect of education based on orem's self-care deficit theory on quality of life for patients who have surgery for chronic venous insufficiency
Yazar: BURCU ŞAHBAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEMA KOÇAŞLI
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Taburcu olmak = Patient discharge ; Venöz yetmezlik = Venous insufficiency ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Özbakım = Self-care

Özet:
Bu çalışma kronik venöz yetmezlik nedeniyle ameliyat olan hastalara verilen Orem'in öz bakım eksikliği kuramına dayalı eğitimin yaşam kalitesine etkisini belirlemek amacıyla öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel olarak yapıldı.
Çalışma Haziran 2020-Ağustos 2022 tarihleri arasında Ankara Şehir Hastanesi Kalp Damar Cerrahisi Kliniği'nde yapıldı. Araştırmanın örneklemini ameliyat kararı alınan 120 hasta oluşturdu. Verilerin toplanmasında, hasta tanıtım formu, Venöz Yetmezlikte Epidemiyolojik ve Ekonomik Çalışma-Yaşam Kalitesi/Semptom Ölçeği ve Taburculuk Sonrası Dönem Hakkındaki Bilgi Düzeyi Değerlendirme Formu ve Orem'in Öz Bakım Eksikliği Kuramına Dayalı Yapılandırılmış Eğitim Broşürü kullanıldı. Müdahale grubundaki hastalara araştırmacı tarafından ameliyat öncesi taburculuk eğitimi ve eğitim broşürü verildi. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler (ortalama, standart sapma, medyan, frekans), KolmogrowSmirnow testi, Tek Yönlü Varyans analizi, Bağımsız Gruplar için t testi, Mann Whitney U testi ve Wilcoxon İşaretli Sıra testleri, Sürekli değişkenler için Spearman Korelasyon katsayısından yararlanıldı. İstatistiksel anlamlılık p<0.05 olarak kabul edildi.
Müdehale grubundaki (n=60) hastaların yaş ortalaması 43.15±13.27 yıl, kontrol grubundaki (n=60) hastaların yaş ortalaması ise 51.35±13.27 yıl, müdehale grubundaki hastaların %68.3'ü ve kontrol grubundaki (n=60) hastaların ise %58.3'ü kadın olarak tespit edildi. Taburculuk eğitimi alan hastaların yaşam kalitesi puan ortalamaları 85.83 (±20.52), eğitim almayan hastalara göre 64.70 (±21.25) daha yüksek seviyede tespit edildi ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu (p=0.023) görüldü. 
Araştırmanın sonucunda ameliyat öncesi verilen taburculuk eğitiminin ve taburculuk sonrası izlemin hastalarda semptom şiddetini azalttığı ve yaşam kalitesini olumlu yönde artırdığı saptandı.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik Bakımı, Kronik Venöz Yetmezlik, Öz Bakım, Taburculuk Eğitimi, Yaşam Kalitesi.

Abstract:
This study was conducted as a quasy-experimental study with a pretest-posttest control group in order to determine the effect of the education based on Orem's self-care theory, which was given to patients who underwent surgery for chronic venous insufficiency, on the quality of life.
The study, was completed with 120 patients who applied to the Cardiovascular Surgery Clinic of Ankara city hospital between June 2020-August 2022 for chronic venous insufficiency surgery. For data collection, the "Patient Information Form", "Venous Insufficiency Epidemiological and Economic Study-Quality of Life/Symptoms Scale", ''Knowledge Level Evaluation Form Aboutthe Post-Discharge Period'' and ''Education Brochure Based On Orem's Self-Care Theory'' was used. In addition to patients who were in interference group received education which was education brochure. The data were evaluated using mean, Standard deviation, median, frequency, KolmogrowSmirnow test, One-Way Analysis of Variance Independent Groups t test, Mann Whitney U test and Wilcoxon Signed Rank tests,Spearman Correlation coefficient for continuous variables. A value of p<0.05 was considered statistically significant for all results.
The meanage of the patients were 43.15±13.27 intervention group (n=60)  and 51.35±13.27 years in the control group (n=60), 68.3% intervention group and 58.3% control group were female.The means core of the patients who received discharge training life quality 85.83 (±20.52) was found to be higher than the patients who didn't receive training life quality 64.70 (±21.25), and it was found to be statistically significant (p=0.023). 
As a result of the study, it was determined that the preoperative discharge education and post-discharge follow-up reduced the severity of symptoms and positively increased the quality of life in the patients.
Keywords: Chronic Venous Insufficiency, Nursing Care, Quality Of Life, Self-Care, Discharge Training.