İntravenöz kullanımı olan ve olmayan opiat bağımlısı hastalarda kişilik, mizaç özellikleri ve dürtüsellik düzeyleri
Personality traits, mood properties and impulsivity levels of 
intravenous and non-intravenous opioid addicted patients
Yazar: ALİ ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET MURAT KULOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Dürtüsel davranış = Impulsive behavior ; Kişilik = Personality ; Mizaç = Temperament ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Opiyat alkaloidleri = Opiate alkaloids ; Saldırganlık = Aggressiveness

Özet:
Amaç: İntravenöz kullanımı olan ve olmayan opiyat bağımlısı hastalarda
mizaç özellikleri, kişilik özellikleri, dürtüsellik düzeyleri ve klinik etkilerinin
araştırılması amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu araştırma Akdeniz Üniversitesi Alkol ve Madde Bağımlılığı
Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde (AMBAUM) yapılmış, tanımlayıcı ve
kesitsel tipte bir çalışmadır. Araştırmaya polikliniğe başvuran ve yatarak tedavi
olan DSM-5 tanı kriterlerine göre opiyat kullanım bozukluğu tanısı alan 18-40 yaş
arası 35 intravenöz kullanımı olan ve 35 intravenöz kullanımı olmayan toplam 70
hasta alındı. Kontrol grubu olarak hasta grubuyla benzer özelliklerde, hiçbir
madde kullanım öyküsü olmayan 35 sağlıklı gönüllü kişi alındı. Tüm katılımcılara
yüz yüze soru cevap şeklinde araştırmacılar tarafından geliştirilmiş araştırmanın
amacına uygun yarı yapılandırılmış Sosyodemografik Veri Formu ile birlikte,
Buss Perry Agresyon Ölçeği (BPAÖ), Barratt Dürtüsellik Ölçeği-11 (BDÖ),
TEMPS-A Mizaç Ölçeği ve SCID-II kişilik envanteri uygulandı. Veriler PASW
20 (SPSS/IBM, Chicago, IL, USA) kullanılarak analiz edildi.
Bulgular: Çalışmada opiyat kullanım bozukluğu olan gruplarda; dürtüsellik
ve agresyon düzeyi ile antisosyal kişilik bozukluğu oranı kontrol grubuna göre
anlamlı düzeyde yüksek bulundu. İntravenöz kullanımı olan ve olmayan opiyat
bağımlısı gruplarda dürtüsellik ve agresyon düzeyi, mizaç ve kişilik özellikleri
yönünden anlamlı fark bulunmadı. Yine çalışmamızda antisosyal kişilik
bozukluğu olan grupta, antisosyal kişilik bozukluğu olmayan gruba göre
dürtüsellik ve agresyon düzeyi ile yasal sorunlar ve esrar kullanım oranları
anlamlı düzeyde yüksek bulundu.

 Sonuç: Dürtüsellik ve agresyon düzeylerinin yüksekliği, antisosyal kişilik
bozukluğu gibi özelliklerin opiyat kullanım bozukluğu riskini artırdığı gözlenmiş
ancak intravenöz kullanımla bir ilişkisi tespit edilmemiştir. Bu belirtileri görmek,
tedavi ve takipte yarattığı sorunları bilmek bağımlılıkla mücadele için çok 
69
önemlidir. Ayrıca opiyat kullanım yöntemi sebep ve sonuçları ile ilgili de daha
fazla sayıda ve kapsamlı çalışmaya ihtiyaç gözükmektedir.

 Anahtar kelimeler: Opiyat Kullanım Bozukluğu, İntravenöz Kullanım,
Dürtüsellik, Agresyon, Kişilik, Mizaç

Abstract:
Objektive: Personality traits, mood properties, and impulsivity levels of
intravenous and non-intravenous opioid users were investigated in this study.
Method: This is a cross sectional descriptive study conducted in Alcohol
and Substance Abuse Treatment and Rehabilitation Center, University of
Akdeniz. 35 intravenous and 35 non-intravenous opioid users, 70 in and
outpatients in total, between the age of 18-40 who were diagnosed as opioid use
disorder according to DSM-5 were included in the study. 35 healthy volunteers
who have no history of opioid use were also included for the control group. All
participants were applied a semi structured Sociodemographic Data Form
designed for the study, Buss Perry Aggression Questionnaire (BPAQ), Barratt
Impulsiveness Scale (BIS), TEMPS-A Questionnaire and SCID-II Personality
Questionnaire via individual consultations. Data were analyzed using PASW 20
(SPSS/IBM, Chicago, IL, USA).
Results: Impulsivity and aggression levels and antisocial personality
disorder frequency among opioid users were significantly higher compared to
healthy controls. There were no difference in impulsivity and aggression levels
between intravenous and non-intravenous opioid users. Among the participants
who were diagnosed antisocial personality disorder; impulsivity and aggression
levels, legal problems and the presence of cannabis use were significantly higher.

 Discussion: Higher levels of impulsivity and aggression and the diagnosis
of antisocial personality disorder were shown to increase opioid use, however
these features were not correlated with intravenous opioid use. Determining these
factors and knowing the problematic outcomes they cause have a substantial role
in the patients treatment program and prognosis. Finally, more studies need to be
conducted to further shine a light on this subject. 
71

Keywords: Opioid Use Disorder, Intravenous Usage, Impulsivity, Aggression,
Mood, Personality.