Özel eğitim gereksinimli çocuğa sahip ebeveynlerin empati eğilimleri ile psikolojik dayanıklılıkları arasındaki ilişkinin bazı değişkenlere göre incelenmesi
The relationship between the level of emphatic tendency and resilience for parents of children with special education needs
Yazar: SEMRA AKBAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ HAYDAR ŞAR
Nişantaşı Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Ebeveynler = Parents ; Empatik eğilim = Empathic inclination ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Sosyal psikoloji = Social psychology ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education

Özet:
Bu araştırma özel eğitime gereksinimi olan çocuğa sahip ailelerin empati eğilim düzeyi ile psikolojik dayanıklılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, İstanbul ili Bahçelievler sınırları içinde yaşayan özel eğitime gereksinimi olan çocuğa sahip toplam 160 anne ve baba ile gerçekleştirilmiştir.
Özel eğitime gereksinimi olan çocuğa sahip ailelerin sosyo-demografik bilgilerini öğrenebilmek sebebiyle araştırmacı tarafından oluşturulan kişisel bilgi formu, empati eğilim düzeylerinin ölçülmesi amacıyla Empati Eğilim Ölçeği, psikolojik dayanıklılıklarının ölçülmesi amacıyla Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin çözümlenmesinde çeşitli tanımlayıcı istatistiksel metotlar ve normal dağılım göstermeyen ölçekler arasındaki ilişkiyi saptamak için Spearman Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Normal dağılım göstermeyen parametrelerin karşılaştırılmasında iki grup olduğu durumlarda Mann Whitney U testi, ikiden fazla grubun olduğu durumlarda Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır. Farklılığa neden olan grubun tespiti için Mann Whitney U testi kullanılmıştır.
Araştırma sonucuna göre; özel eğitime gereksinimi olan çocuğa sahip ailelerin empati eğilim düzeyi ile psikolojik dayanıklılıkları arasında istatistiksel olarak pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Ebeveynlerin cinsiyet değişkenine, algılanan gelir düzeyine, birden fazla engelli çocuğa sahip olma durumuna göre empati eğilim ölçeği puanları ve psikolojik dayanıklılık puanları farklılaşmaktadır.

Abstract:
This research was done to learn the relationship between the level of emphatic tendency and resilience for parents of children with special education needs. This study was based on 160 parents with children who need special education, in the limits of Bahcelievler of Istanbul.
Empathy Tendency Scale that measures the level of empathy of Children with Intellectual Disability, Resilience Scales that measures the level of emphaty and Demographic Information Scale were applied. Within this study, several statistical methods were used to analize the obtained data. For scales showing non-normal distribution properties, Spearman Correlation Test was conducted. In case of two groups with above statistical properties to determinethe differences between groups, Mann Whitney U test and in case of more than two groups Kruskal Wallis test were used. To determine the group which causes the difference in the analysis, Mann Whitney U test was used.
According to the results of this research, there is a positive correlation between the level of emphatic tendency and resilience for the parents with children who need special education. The scores of the resilience scale for adults and emphatic tendency scaleare varying according to gender, perceived income level and having more than are children with disability of parents.