İşletmelerde karizmatik liderin çalışan motivasyonuna etkisi ve lojistik sektöründe bir araştırma
A research on logistics sector and the influence of a charismatic leader over employee motivation in businesses
Yazar: ALİ ABDULLAH
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEMA YOLAÇ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Günümüzde işletmelerin başarılarını önemli ölçüde etkileyen iki faktör ön plana çıkmaktadır: Liderlik ve motivasyon. Liderler, çalışanlarının motivasyonlarını pozitif yönde etkileyecek unsurları belirleyip bunların sürekliliğini temin ederek işletmenin hedefleri doğrultusunda ilerlemesini ve başarıya ulaşmasını sağlamaktadır.

Yapılan çalışmada; liderlik ile ilgili tanımlar, işletmelerde liderliğin önemi, liderlik özellikleri, liderlik fonksiyonları, liderliğin güç kaynakları ( yasal, ödüllendirme, cezalandırma, uzmanlık ve karizmatik güç ), liderlik ve yöneticilik, liderlikle ile ilgili yaklaşımlar ( özellikler yaklaşımı, davranışsal yaklaşım, durumsallık yaklaşımı, dönüşümcü, etkileşimci ve karizmatik liderlik) ele alınmaktadır. 
Karizmatik liderliğin ele alınmasındaki sebep bu kavramın günümüzde oldukça popüler olması ve araştırmalara konu olmasıdır. Bu araştırmalar karizmatik liderliğin işletmelerde her geçen gün daha önemli bir kavram haline geldiğini işaret etmektedir. 
Karizmatik lider ele alınırken; karizmatik liderin ortaya çıkması için kolaylaştırıcı koşulları, özellikleri, karizmatik liderlik yaklaşımları konu edilmiştir. (House'un karizmatik liderlik yaklaşımı, Bass'ın karizmatik liderlik yaklaşımı, Conger ve Kanungo'nun karizmaya atıf yaklaşımı, Shamir'in karizmatik liderlik (Benlik) yaklaşımı, karizmaya sosyal sirayet yaklaşımı ve karizmaya psikoanalitik yaklaşımı) yaklaşımları ele alınmıştır. Ayrıca karizmatik liderlik teorilerinin mukayesesi ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Bölümün sonunda, karizmatik liderliğin olumlu ve olumsuz yönlerine yer verilmiştir.
Çalışmanın ikinci bölümünde motivasyonun tanımı, önemi, süreci, motivasyonun faktörleri (içgüdüsel faktör, fizyolojik faktör, sosyal faktör ve psikolojik faktör), motivasyon yaklaşımları (kapsam yaklaşımları ve süreç yaklaşımları) motivasyon türleri, motivasyonun ana unsurları ve motivasyonun araçları ele alınmaktadır. Motivasyon kapsam ve süreç yaklaşımları konu edilmiştir. İşletmelerde motivasyona etki eden konular ele alınmıştır. Ayrıca işletmelerde karizmatik liderin çalışan motivasyonuna etkisi ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir.
Son olarak; konu ile ilgili durum tespiti yapmaya yönelik tanımlayıcı bir araştırmaya yer verilmiştir. Araştırmada lojistik sektöründe faaliyet gösteren işletmeler incelenmiştir. Lojistik sektörünün seçilmesinin nedeni coğrafik konumu sebebiyle Türkiye'nin ticari taşımacılıkta oldukça önemli bir noktada bulunmasıdır. Bu durum lojistik sektörünün de ticaret hacmini dünya da üst sıralara taşımaktadır.   Uygulamada Irak'a yönelik faaliyet gösteren 15 kurumsal lojistik firması incelenmiştir. Firma çalışanları ve yöneticileri ile çalışılarak karizmatik liderliğin motivasyona etkisi araştırılmıştır.  


Anahtar kelimeler: Liderlik, karizmatik liderlik, motivasyon

Abstract:
In today's world, two factors play an important role in effecting the success of a business: leadership and motivation. Leaders, point out the factors which may positively effect the motivation of their employees and by maintaining the persistence of these factors, they provide the necessary platform for the business to move forward toward its goals and thus, succeed.
The subjects addressed in this study include;  the definitions related to leadership, the importance of leadership in businesses, leadership characteristics, leadership functions, power sources of leadership (legal, rewarding, discipline, specialty and charismatic power), leadership and management, and approaches about leadership (characteristics approach, behaviorist approach, contingency approach, transformative approach, interactive approach and charismatic leadership). 
The reason why charismatic leadership is studied is because it is a popular case  in our day and it is subject to a number of other researches. Those studies indicate that charismatic leadership is becoming a more and more important factor in the business world every passing day.  
When doing a study about a charismatic leader, the conditions that help the rise of a charismatic leader, the characteristics and approaches to charismatic leadership are mentioned (House's charismatic leadership approach, Bass's charismatic leadership approach, Conger and Kanungo's attribution to charisma approach, Shamir's charismatic leadership (Ego) approach, social transmission of charisma approach and the psychoanalytic approach towards charisma). Also, a comparison and evaluation of charismatic leadership theories are made. At the end of the chapter, the positive and negative sides of charismatic leadership are stated. 
At the second chapter of the study, the definition, importance, process of motivation, motivation factors (instinctive factor, physiologic factor, social factor and psychological factor), motivation approaches (scope approaches and process approaches), motivation types, main elements of motivation and motivation tools are discussed. Motivation scope and process approaches are studied. Subjects that effect motivation in a business are addressed. Also, the influence of a charismatic leader over employee motivation is studied in detailed sense.
Finally; a supplementary research regarding the situation analysis is included. In this research, businesses working in logistics sector are examined. The reason why logistics sector is chosen is due to the geographical position of Turkey, it stands at a very important point for commercial transportation. This situation brings the trade volume of logistics sector among the top places in the world. 15 corporate logistics companies operating for Iraq were studied at this research. The effect of charismatic leadership over motivation has been researched among company employees and managers in this study. 



Keywords: Leadership, charismatic leadership, motivation