Mekanik ventilasyonda olan entübe çocuklara uygulanan yatak banyosunun yaşam bulgularına ve oksijen satürasyonuna etkileri
The effects of bed bathing on vital signs and oxygen saturation in intubated bedridden children who are connected to mechanical ventilation
Yazar: HAMİYET KIZIL
Danışman: DOÇ. DR. MERDİYE ŞENDİR
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Entübasyon = Intubation ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Hijyen = Hygiene ; Oksijen satürasyonları = Oxygen saturation ; Ventilasyon = Ventilation ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışma, mekanik ventilasyona bağlı entübe çocuklara uygulanan yatak banyosunun yaşam bulgularına ve oksijen satürasyonuna etkilerini değerlendirmek amacıyla planlanmış yarı deneysel bir araştırmadır.
Araştırmanın evreni, Mart 2012 - Ocak 2013 tarihleri arasında İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Çocuk Yoğun Bakım Ünitesinde tedavi gören hastaları kapsamıştır. Örneklemini ise çalışmanın amacı açıklanarak, bilgilendirme sonrası araştırmaya katılım için yasal temsilcisinden izin alınan ve araştırmanın örneklem kriterlerini karşılayan toplam 60 çocuk oluşturmuştur.
Araştırmada hastalara 3 farklı günde 32°C – 38oC'lik suyla silme banyo verilmiştir. Hastaların yaşam bulguları ve oksijen satürasyonu değerleri; banyodan önce, banyo işlemi bittikten hemen sonra ve 30 dk sonra ölçülmüştür. Verilerin toplanmasında "Yapılandırılmış Hasta Bilgi Formu" kullanılmıştır.Verilerin analizi bilgisayarda, tanımlayıcı ve önemlilik analizleri kullanılarak yapılmıştır.
Hastaların yaş ortalamasının 4,77 ± 5,51 yıl,  %35'inin  0-1 yaş grubunda, %56,7'sinin cinsiyetinin erkek olduğu saptanmıştır. Çalışma kapsamına alınan hastaların sıklıkla solunum sistemi hastalıkları (%65) nedeniyle mekanik ventilasyonda olduğu,  %91,7'sinin endotrakeal tüp ile %46,7'sinin PSV modda mekanik ventilatöre bağlandığı belirlenmiştir.
Hastalara ilk yatak banyosunun yatış tarihlerinden ortalama 1,54 ± 3,57 gün sonra uygulandığı ve banyoların ortalama 18,3 dk sürede gerçekleştiği saptanmıştır. Yatak banyosu öncesi ve sonrası değerlendirilen yaşam bulguları (nabız, kan basıncı, vücut sıcaklığı) karşılaştırıldığında banyodan önce, hemen sonra ve 30 dk sonraki değerlerin birbirinden ileri düzeyde farklı olduğu (p<0,001) gözlenmiştir. Yatak banyosundan 30 dk sonra, vücut sıcaklığı dışındaki tüm bulguların en düşük değerleri elde edilmiştir. Hastalara uygulanan yatak banyosu öncesi (%94,5) ve sonrası oksijen satürasyonu ölçüm değerleri karşılaştırıldığında yatak banyosundan 30 dk sonra en yüksek değerlere (%97,3)  ulaşıldığı saptanmıştır.
Sonuç olarak bu araştırma sonuçları;  mekanik ventilasyona bağlı entübe çocuk hastalara uygulanan yatak banyosunun yaşam bulguları değerlerini olumlu olarak etkilediğini, oksijen satürasyonu değerlerini arttırdığını göstermektedir. 

Anahtar Kelimeler:  Yatak banyosu, yaşam bulguları, oksijen satürasyonu, mekanik ventilasyon, hemşirelik bakımı

Abstract:
This study is a quasi-experimental research which was planned to evaluate the effects of bathing on vital signs and oxygen saturation in intubated bedridden children who are connected to mechanical ventilation.
The study universe consisted of patients who are treated in Istanbul University Cerrahpasa School of Medicine Hospital Department of Pediatry, Pediatric Intensive Care Unit between March 2012 and January 2013. The study sample consisted of 60 patients who met inclusion criteria and gave permission by their legal representatives to participate the research after informed.
The patients were given bathing in bed with plain warm water of 32°C – 38oC in 3 different days. The vital signs and oxygen saturation values of the patients were measured before bathing, just after bathing and 30 minutes after bathing. The data were collected through using of "Structured Patient Questionnaire Form". The data were analyzed using descriptive and significance analyzes on computer.
 The mean age of the patients was 4,77 ± 5,51 years, 35% of them was 0-1 years of age, 56,7% of them was men. It was found that the most of the patients (65%) are in   mechanical ventilation due to respiratory system diseases, 91,7% of them are connected to mechanical ventilation with endotracheal tube and 46,7% of them are in PSV mode.
It was determined that the first bathing of patients in bed was applied mean of 1,54 ± 3,57 days after their hospitalization and bathing durations were mean of 18,3 minutes. When the vital signs (pulse, blood pressure, body temperature) which were evaluated before and after the bathing in bed are compared, it was observed that the values before bathing, just after bathing and 30 minutes after bathing have advanced level of difference (p<0,001). The lowest values of all signs except body temperature were obtained 30 minutes after bathing in bed. When the oxygen saturation measurement values before bathing (94,5 %) and after bathing are compared, it was found that the highest values (97,3%) were obtained 30 minutes after bathing in bed. 
As a result, the study findings indicates that the bathing in bed applied to intubated pediatric patients who are connected to mechanical ventilation would influence the vital signs values positively and increase the oxygen saturation values. 

Key Words: Bed bathing, vital signs, oxygen saturation, mechanical ventilation, nursing care