Acil tıbbi müdahalede tedaviyi ret hakkı
Refusal right of medical treatment on the emergency medical intervention
Yazar: DURSUN ALYAZ
Danışman: PROF. DR. OĞUZ SANCAKDAR
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bilgi Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Acil durumlar = Emergencies ; Acil tedavi = Emergency treatment ; Sağlık hukuku = Health law ; Tedavi reddi = Treatment refusal ; Tıbbi müdahale = Medical treatment

Özet:
Acil tıbbi müdahale; beklenmedik ve ani bir şekilde ortaya çıkan ve kısa süre içinde kişinin yaşamsal fonksiyonlarını tehlikeye düşürecek durumların varlığında, sağlık alanında gerekli eğitimleri alarak yasal anlamda bu müdahaleleri yapmaya yetkili kılınmış kişiler tarafından, insanın sağlığını, yaşamını, ve vücut tamlığını tehlikeye düşüren fiziki veya ruhi birtakım problemlerin önlenmesi, teşhis ve tedavisine yönelik olarak,  tıp camiasınca kabul edilmiş kurallara uygun biçimde yerine getirilen girişimlerdir. 
Hasta Hakları Yönetmeliği'nin 24/7 maddesinde, hastadan, kendisine yapılacak tıbbi müdahale için rıza alınamadığı hallerde, hayati tehlike bulunması ve bilincinin yerinde olmaması ile hastanın bir uzvunun kaybetmesine veya işlemez hale gelmesine sebep olacak durumlarda, hastaya yapılacak müdahalenin rızaya bağlı olmadığı belirtilmiştir. Aynı doğrultuda, Biyoloji ve Tıbbın Uygulanması Bakımından İnsan Hakları ve İnsan Haysiyetinin Korunması Sözleşmesi (BİYOTIP)'nin 8. maddesinde, herhangi bir acil durumda hastadan müdahale için muvafakat alınamadığı durumlarda, hasta veya yaralının sağlığı için yapılması elzem olan müdahaleler vakit kaybetmeden yapılabilir denilerek,  hastanın hayati tehlikesinin bulunduğu ve bilincin kapalı olduğu durumlarda tıbbi müdahale için rıza şartının aranmadığı belirtilmektedir.
Anayasa m. 17/2' de kişinin kendi geleceğini belirleme hakkı kapsamında tedaviyi reddin yasal dayanağı şöyle ifade edilmektedir: "Tıbbi zorunluluklar ve kanunda yazılı haller dışında, kişinin vücut bütünlüğüne dokunulamaz; rızası olmadan bilimsel ve tıbbi deneylere tabi tutulamaz."
Hayati tehlikesi bulunan ve bilinci kapalı olan hastanın rızası alınamadığı durumlarda, hastaya uygulanacak acil tıbbi müdahale nedeniyle sağlık personeline bir kusur ve sorumluluk yüklenemez. Ancak tedaviyi reddeden hastanın bilinci kapanarak hayati tehlike arz eden bir durumda, acil tıbbi müdahalede bulunmayan sağlık personeli ise cezai bir yaptırımla karşılaşacaktır.
	Bu çalışmamızda; hasta hakları özelinde hastanın acil tıbbi müdahaleyi ret hakkının hukuki yönden tartışılması; hastanın yaşam hakkı üstündeki tasarrufunun sınırları ve bu şartlar altında müdahalede bulunan sağlık personelinin hukuki yönden değerlendirilmesi yer alacaktır.

Abstract:
The Emergency Medical Intervention; any attempt by medical authorities to diagnose and treat the life-threatening the patient's life and the integrity of the body all kinds of initiatives in accordance with the rules of medicine in the event of unexpected and sudden emergence, and in a short period of time that may endanger person's vital functions,
It is indicated on the Regulations of Patients Rights Article 24/7 "Medical intervention to the patient is not subject to the consent if there is a situation in which the patient's consent cannot be obtained, there is danger to the patient's life, the patient is unconscious and the presence of a condition in which the patient's one organ becomes unable to perform its functions or its loss." and on the Biomedicine Agreement's in Article 8 under Emergency heading, it is indicated that no consent is required for medical intervention in cases where the patient's life-threatening and if the patient is unconscious. with the expression of "If appropriate consent cannot be obtained due to an emergency, any medical intervention necessary for the health of the person concerned may be carried out immediately." 
On the Turkish Constitution Article 17/2, the legal basis of rejection of treatment within the scope of the right to determine one's own future is stated as follows: "The physical integrity of the person cannot be touched, except in the case of medical imperatives and law; cannot be subjected to scientific and medical experiments without the person's consent." 
In cases where the patient's consent cannot be obtained, health personnel cannot be subject to a defect and responsibility due to emergency medical intervention applied to the patient. However, the patient who refuses the treatment is in a life-threatening condition where the patient is unconscious. the healthcare personnel who do not perform emergency medical intervention will face a criminal sanction. 
In this study discussion of the legal rights of the patient in terms of patient rights and the right to refuse emergency medical intervention; the limitations of the patient's right on his/her life and the legal assessment of the health personnel intervening under these circumstances will be taking place.