hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Folklorun işlevsellik kuramı bağlamında türkülerde yer alan alkışlar ve kargışlar üzerine bir inceleme
An analysis of prayer-curse in folk songs in the context of the functional theory of folklore
Yazar: DERYA ERÇİFTCİ YILMAZ
Danışman: PROF. DR. NESRİN FEYZİOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
İnsan, yaşamak için fizyolojik ihtiyaçlarından sonra sosyal gereksinimlerini de gidermek zorunda olan bir varlık olduğu için bir grup içerisinde yaşayıp çevresiyle de iletişim içerisinde olmuştur. Zaman içerisinde bu iletişimin gelişmesiyle kişiler, duygularını daha rahat ifade edebilecek sanatsal ürünleri üreterek kendilerini anlatmışlardır. Bu iletişim dâhilinde sıklıkla başvurulan sözlerden olan alkış ve kargışlar kalıplaşmış ifadeler olarak toplum tarafından sıklıkla kullanılmaktadır. Bu çalışmada temelde iyi dilek ve kötü dilek olarak nitelendirilen kalıp sözlerin diğer bir sanat biçimi olan türkülerdeki kullanılış şekilleri ve işlevleri incelenmiştir. 
Çalışmanın kuramsal çerçevesini folklorun İşlevsellik Kuramı oluşturmaktadır. Türkülerde bulunan alkış ve kargışların karşıladığı işlevler, bu kuramın belirlediği temelde dört işleve göre tespit edilmiştir. Ancak zengin Türk dilindeki alkış ve kargışların aynı türkü metninde birden çok işleve sahip olduğu görülmüş ve bu işlevler alt başlıklar halinde verilmiştir.

Abstract:
Since man is an entity that has to meet his social needs after his physiological needs in order to live, he has lived in a group and been in communication with his environment. With the development of this communication over time, people have expressed themselves by producing literary and artistic products that can express their feelings more easily. Applause and slurs, which are frequently used words in this communication, are frequently used by the society as stereotyped expressions. In this study, the use of stereotypes, which are basically described as good wishes and bad wishes, in folk songs, which is another art form, in this context, in a melodious form, has been examined.
The functional theory of folklore constitutes the theoretical framework of the study. The functions met by the applause and slurs in the folk songs have been determined according to the four functions determined by this theory. However, it has been seen that applauses and chants in the rich Turkish language have more than one function in the same folk song text and these functions are given in sub-titles.
Tağay Murad'ın "Momo Yer Qoʻshigʻi (Ana Toprak Türküsü)" adlı eseri üzerine bir dil incelemesi (Dil incelemesi-metin-aktarma)
A language examination on Tağay Murad's "Momo Yer Qo'shig'i (Mother Eart Folk Song)" (Language examination-text-transfer)
Yazar: ZELİHA ÖZYILDIRIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURSAN ILDIRI
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Dilbilim = Linguistics

Özet:
Tezimizin konusu Tağay Murad'ın "Ana Toprak Türküsü" (Momo Yer Qo'shig'i) adlı eserinin gramer özellikleri açısından incelemesidir. Çalışmamızın amacı Özbek edebiyatının önemli temsilcilerinden olan Tağay Murad'ın bu hikâyesini Türkiye Türkçesine kazandırmak, dil incelemesi yaparak gramer yapısını ortaya çıkarmak ve Özbek Türkçesi ile Türkiye Türkçesi arasındaki benzer ve farklı yapıları ortaya koymaktır.
"Ana Toprak Türküsü" adlı tezimiz Giriş, İnceleme, Metin-Aktarma bölümlerinden oluşmaktadır.
Giriş kısmında Özbek Türkçesi hakkında bilgiler verilmiş, Tağay Murad'ın hayatı, eserleri ve edebî kişiliği üzerinde durulmuştur. İnceleme kısmında eser şekil bilgisi özellikleri bakımından incelenmiştir. Metin-Aktarma bölümünde eser önce Özbek latin alfabesine çevrilmiş ve daha sonra Türkiye Türkçesine aktarılmıştır. Çalışmamızın sonunda ise çalışma boyunca yararlandığımız kaynakların belirtildiği bir kaynakça bölümü bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Tağay Murad, Özbek Türkçesi, Ana Toprak Türküsü.

Abstract:
The subject of our thesis is the examination of Tagay Murad's story titled "Mother Earth Folk Song (Momo Yer Qo'shig'i)" in terms of grammatical features. The aim of our study is to include this story of Tagay Murad, one of the important representatives of Uzbek literature, to Turkey Turkish, to reveal the grammatical structure by examining the language, and to reveal the similar and different structures between Uzbek Turkish and Turkey Turkish. 
Our thesis titled "Mother Eart Folk Song" consists of Introduction, Review, Text-Transfer sections. 
In the introduction, information about Uzbek Turkish is given, Tagay Murad's life, works and literary personality are focused on. In the review section, the work was examined in terms of shape information features. In the text-transfer section, the work was first translated into the Uzbek Latin alphabet and then transferred to Turkey Turkish. 
At the end of our study, there is a bibliography section where the sources we used throughout the study are stated.

Keywords: Tagay Murad, Uzbek Turkish, Mother Earth Folk Song
İngiliz Sir Philip Henry Wodehouse Currie'nin  İstanbul Büyükelçiliği (1893-1898)
British Sir Philip Henry Wodehouse Currie's Embassy of Istanbul (1893-1898)
Yazar: SERDAR BAY
Danışman: PROF. DR. BESİM ÖZCAN
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Büyükelçi = Ambassador ; Diplomasi = Diplomacy ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Uluslararası gelişmeler = International developments ; İngiltere = England

Özet:
Tezin ana konusu, İngiliz diplomat Sir Philip Henry Wodehouse Currie'nin 1893-1898 yılları arasında İstanbul büyükelçiliğinde görev yaptığı dönemdir. Büyükelçi Currie'nin faaliyetlerinin yanında aynı dönem içerisinde Osmanlı Devleti'nin büyük devletlerle olan siyasi, ekonomik ve askerî ilişkileri de titizlikle incelenmeye çalışılmıştır.
Dışişleri Bakanlığının değişik kademelerinde uzun yıllar görev alan Currie ilk büyükelçilik deneyimini 1893-1898 yılları arasında İstanbul'da yaşamıştır. Avrupa'daki siyasi çevrelerce hem bir okul gibi görülen hem de yıldızının parlayacağı bir yer olarak bilinen İstanbul, her diplomatın görev yapmak istediği bir yer olmuştu. Philip Currie, İstanbul'da İngiliz nüfuzunun giderek azaldığı bir dönemde İngiliz çıkarlarının yeniden geliştirilip korunması için görevlendirilmiştir. Başta Ermeni olayları olmak üzere Girit sorunu, Osmanlı-Yunan Harbi ve yaşanan birtakım sorunlar Currie'nin görev yapmasını zorlaştırmıştır. Son olarak ise Currie'nin görev yaptığı süre içerisinde ülkesi ve iki ülke ilişkileri adına ne derece başarılı olduğu değerlendirilmiştir.

Abstract:
The main subject of our thesis is the period when the British diplomat Sir Philip Henry Wodehouse Currie served in the embassy in Istanbul between 1893 and 1898. In addition to Ambassador Currie's activities, the political, economic and military relations of the Ottoman Empire with the great powers were also meticulously examined during the same period.
Currie, who worked at various levels of the Ministry of Foreign Affairs for many years, had his first ambassadorial experience in Istanbul between 1893 and 1898. In Europe, Istanbul, which was seen as a school by political circles and known as a place both its star would shine, became a place and every diplomat wanted to serve. Philip Currie was appointed to redevelop and protect British interests at a time when the British population in Istanbul was decreasing. Mainly the Armenian events, The Cretan problem the Ottoman-Greek War and some problems made it difficult for Currie to perform his duties. Finally, it was evaluated how successful Currie was in terms of his country and the relations between the two countries during his tenure.
Serahsi'nin "El-Mebsut" isimli eserinde Şafiî'ye yönelik atıfların tesbit ve incenlemesi
The determination and examination of the references to Shafii i̇n Serahsi's "Al-Mebsut"
Yazar: ABDULBAKİ TEKİN
Danışman: DOÇ. DR. HACI MURAT KUMBASAR
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: Aile hukuku = Family law ; Hanefiler = Hanifies ; Mebsut = Mabsut ; Mezhepler = Sects ; Serahsi = Serahsi ; İslam hukuku = Islamic law ; Şafiler = Shafis

Özet:
Bu çalışma, Hanefî mezhebinin önde gelen âlimlerinden biri olan Şemsu'l-eimme Serahsî'nin (v. 483/1090) el-Mebsût isimli eserinde aile hukukuna ilişkin olarak İmam Şâfiî'ye yönelik atıf ve tenkitlerini ihtiva etmektedir. Bu atıf ve tenkitlerin incelenmesi; fukahânın meselelere yaklaşırken fıkhın aslî ve ferî kaynaklarından nasıl yararlandıklarını tahlil etmesi, usûl ve metodlarının farklılıklarını ortaya koyması bakımından önem arz etmektedir.
Tezimiz; giriş, iki bölüm ve sonuç kısımlarından oluşmaktadır. Giriş kısmında çalışmanın amaç, yöntem ve kaynaklarına değindikten sonra Serahsî ve Şâfiî'nin hayatlarına, fıkıh ilmindeki konumlarına ve eserlerine temas ettik. Birinci bölümde nikâh bahsindeki atıfları, ikinci bölümde ise evliliğin neticeleri ve son bulması ile ilgili atıfları ele aldık. Söz konusu atıfların incelenmesi sonucunda ulaştığımız bir takım neticelere de sonuç kısmında yer verdik.

Abstract:
This study contains the references and criticisms of Shams al-A'imma Sarakhsi (d.483/1090), one of the leading scholars of the Hanafi sect, to Imam Shafii regarding family law in his work al-Mabsut. The examination of these references and criticisms is important in terms of analyzing how the fuqaha made use of the primary and secondary sources of fiqh while approaching issues, and revealing the differences of their modes and methods.
This thesis consists of introduction, two chapters and conclusion. In the introduction, the lives, positions in the science of fiqh and works of Serahsi and Shafii in are touched upon after mentioning the aim, methods and references of the study. In the first part, the references in the subject marriage, and in the second part, the references regarding the results and the dissolution of marriage are discussed. And a number of conclusions reached as a result of the examination of the references in question are included in the conclusion chapter.
Erzurum ili tarımsal yayım ihtiyacının belirlenmesi
Determination of agricultural extension requirement in Erzurum province
Yazar: ELİF DURSUN
Danışman: PROF. DR. TECER ATSAN
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Erzurum = Erzurum ; Tarım = Agriculture ; Tarım işletmeleri = Agricultural enterprises ; Tarımsal yayım elemanları = Agricultural extension workers ; Tarımsal yayım eğitimi = Agricultural extension education

Özet:
Amaç: Bu çalışma Erzurum ilinde hizmet veren tarım danışmanlarının mesleki deneyim ve faaliyetlerinin, tarımsal yayım stratejilerinin, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi, üreticilerin hizmet aldıkları tarım danışmanları ile ilişkilerini ve yaşadıkları sorunları tespit edip, çözümü için önerilerde bulunmak amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Çalışmanın yürütüldüğü bölgede az sayıda tarım danışmanı bulunduğu için tam sayım yönteminden yararlanılmıştır. Veriler 10 tarım danışmanı ile görüşülerek toplanmıştır. Bu tarım danışmanlarının hizmet sunduğu 162 köyde bulunan 600 üretici için basit tesadüfi örnekleme metodundan yararlanılarak örnek sayısı hesaplanmıştır. Erzurum ilinde hizmet veren tarım danışmanları ve üreticiler ile yüz yüze anket çalışması yapılmıştır.
Bulgular: Araştırmada kurum, kuruluş ve çiftçi örgütlerinin tarımsal eğitim ve yayım konusundaki mevcut durumları tespit edilmiştir. Hem danışmanların hem de çiftçilerin ihtiyaç duydukları eğitim konuları belirlenmiştir.
Sonuç: Erzurum ilindeki tarımla ilgili kurum, kuruluş ve sivil toplum örgütlerinden elde edilen bilgiler ve yapılan anket sonuçları ışığında çiftçilerin eğitim düzeyinin düşüklüğüne ilaveten araştırmacı, yayımcı ve çiftçi arasındaki bilgi akışının yetersiz olması, tarımsal üretim miktarı ve gelire olumsuz etkiler yaptığı gözlemlenmiştir.

Abstract:
Purpose: This work was done in Erzurum, to assess professional experience and activities, agricultural publishing strategies, attitude and bahavior, and to determine the relations of the production counselors and the problems they have been servend by farm advisors, and to make suggestions for their solutions.
Method: The area where the study is conducted, it was used to be the full counting method of a few agricultural consultants have been found in the area. Data is gathered by meeting with 10 agricultural advisors. The numbers of samples have been calculated by the simple coincidental sampling method for 600 producers in 162 villages served by these agricultural advisors. There has been a survey study facing farm advisors and manufacturers who serve in Erzurum.
Findings: The investigation has been detected the current situation in the organization and farmer organization on agricultural education and publishing. The education issues both consultants and farmers need is determined.
Results: Under information from institution, organization and civil society organizations and survey results, the farmers education level, the lack of information between researchers, publishers and farmers have negative effects on agriculture and income.
Subliminal mesajların insan iradesi üzerindeki etkileri
The effects of subliminal messages on human will
Yazar: SEYFULLAH HALİT KAĞITÇI
Danışman: PROF. DR. RESUL ÖZTÜRK
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Algı yönetimi = Perception management ; Bilinçaltı = Subconscious ; Özgür irade = Freedom of will

Özet:
İnsanlık tarihinin kadim dönemlerinden beri insanlar birbirlerini ikna etmeye ve farklı yöntemler kullanarak karşılarındaki insanların düşüncelerini etkilemeye çalışmışlardır. Muhataplarının fikirlerini değiştirerek kendi fikirleri doğrultusunda hareket ettirmeye çalışan insanoğlu bunun için farklı yöntemler geliştirmiştir. Gelişen teknoloji ile bu yöntemler gelişmiş ve farklılaşmıştır. Bu teknolojik gelişmelerin bir ürünü olan subliminal mesajlar ile insanın iradesine birtakım müdahalelerde bulunulmaya çalışılmaktadır. Gelişen teknoloji ile hayatımızın her alanına sirayet edebilme imkânı bulan subliminal mesajlar bu yönüyle dikkat çekmektedir. Yapılan araştırmalar sonucunda etkinliği kanıtlanmış olan subliminal mesajlar üzerinde ehemmiyet ile durulmalıdır. Bu çalışmada irade kavramı ve irade kavramı üzerine İslam düşüncesindeki yorumlar incelendikten sonra subliminal mesajların tarihi, gelişimi ve türleri incelenmeye ve insan iradesi üzerindeki etkileri incelenmeye çalışılmıştır.

Abstract:
Since the ancient times of human history, people have tried to convince each other and to influence the thoughts of the other people by using different methods. Humankind has also developed different methods for the aim to change the ideas of its interlocutors and move them in line with their own ideas. Thanks to the technological developments, these methods have also developed and differentiated. With subliminal messages that are a product of these technological developments, it is tried to intervene in human will. Subliminal messages have the opportunity to spread to all areas of our lives with the developing technology. Because of this reason, these messages draw attention.  As a consequence of the researches, attention should be paid to the subliminal messages that have been proven to be effective. In this study, the concept of will and interpretations in Islamic thought on the concept of will are examined. In addition to this, the history and development of subliminal messages and types of subliminal messages are researched.
Erzincan lastik geri kazanım ve elektrik üretim tesisinin termoekonomik analizi ve atık ısı geri kazanımı çerçevesinde optimizasyon çalışması
Thermoecomic analyses and optimization in the frame of waste heat recovery  for Erzincan tire recycling and electricity power plant
Yazar: OSMAN GÜNGÖR
Danışman: PROF. DR. CİHAT ARSLANTÜRK ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPEREN TOZLU
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Ömrünü tamamlamış lastikler (ÖTL) ve bunların geri dönüşümü, ekonomik ve teknik zorluklardan ortaya çıkan yerel bölgeler için önemli bir çevresel sorundur. Bu yüzden, atık lastiklerin geri kazanılmasında ÖTL geri dönüşüm yöntemleri ve  faaliyetleri önemli bir rol oynamaktadır. Türkiye'de artan atık lastik sayısı ekonomik ve çevresel açıdan ciddi sorunlara neden olmaktadır. Ayrıca, Avrupa Birliği (AB) adayı olmaya devam etmek için Türkiye için verimli ve çevre dostu yaklaşımlar sağlamak çok önemlidir. Bu çalışmada, ÖTL geri dönüşüm yöntemlerinin yeni ve geleneksel teknolojileri ve ÖTL yönetiminin mevcut durumu gözden geçirilmiştir. Buna ek olarak, Erzincan ilindeki mevcut ÖLT yönetimi, mevcut enerji ve malzeme geri kazanımı faaliyetleri dikkate alınarak ayrıntılı olarak açıklanmaktadır. Atık lastiklerden elektrik üreten Erzincan ÖTL geri kazanımı ve Elektrik Üretimi Tesisi (EÖTLGKEÜT) dünyadaki az sayıdaki santralden biridir. Tesisin fiili operasyonel verileri dikkate alınarak hazırlanan bu çalışma, bu açıdan özgün bir çalışmadır. ÖTL yönetiminde gelecekteki gelişmeler için çalışmada bazı sonuç yorumları ve önerileri de sunulmaktadır.

Abstract:
End of life tires (ELTs) and their decomposition are constituted a major environmental problem for the local region, arising from the economic and technical challenges. Thus, the ELT treatment activities play a significant role in order to recovery the waste tires. The increased number of waste tires are caused to serious problems in Turkey from the aspect of economy and environment. Moreover, supplying efficient and eco-friendly approaches are crucially important for Turkey in order to continue to be a candidate of European Union (EU). In this paper, the new and conventional technologies of ELT disposal methods and the current status of ELT management are reviewed. In addition to this, the current ELT management in Erzincan city is explained in detail by considering the existing energy recovery and material treatment activities. Erzincan end of life tire recycling and electricity power plant (EWTREPP) which produces electricity from waste tires is one of the few plants in the world. This study, which is prepared by considering the actual operational data of the facility, is an original article with this respect. Some concluding comments and suggestions are also presented in the study for the future developments in ELT management.
Farklı karışım oranlarının yaygın fiğ ve yulaf karışımlarında verim ve yem kalitesine etkilerinin belirlenmesi
Determination of the effects of different mixing ratios on yield and feed quality in common fig and oat mixtures
Yazar: İBRAHİM KAVUNCU
Danışman: DOÇ. DR. MELİH OKCU
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Amaç: Bu araştırma Erzurum koşullarında farklı karışım oranlarında yaygın fiğ ve yulaf karışımlarının verim ve yem kalitesine etkilerinin belirlenmesi amacıyla 2022 yılında yürütülmüştür.
Yöntem: Araştırma Şansa Bağlı Tam Bloklar Deneme deseninde 3 tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Deneme alanında 3 farklı (Gülhan-Albayrak-Kubilay) yaygın fiğ çeşidi ve 1 adet yulaf çeşidi (Kupa) kullanılmıştır. Yaygın fiğ (F) ve Yulafın (Y) yalın ekimleriyle birlikte 3 farklı karışım oranı (%25 F + %75 Y, %50 F+ %50 Y, %75 F+ %25 Y) olmak üzere toplam 5 konu her bir blok içerisinde rastgele olacak şekilde dağıtılmıştır. 
Bulgular: Elde edilen bulgulara göre en yüksek bitki boyu yalın yulaf ekiminden sonra %75F+%25Y (48,13 cm) karışımından, en yüksek kuru ot verimi %75F+%25Y (835,67 kg/da) karışımından, en yüksek ham protein oranı %75F+%25Y (%13,97) karışımından, ADF bakımından en iyi değer %50F+%50Y (%26,77), NDF bakımından %75F+%25Y (%45,54) karışımından elde edilmiştir. 
Sonuç: Sonuçlar bir bütün olarak değerlendirdiğinde çalışmanın yapıldığı bölge ve benzer ekolojilerde en uygun ve en iyi sonuçları veren karışım oranlarının %75 F + %25 Y olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Purpose: This study was conducted in the year 2022 with the aim of determining the effects of common vetch and oat mixtures at different mixing ratios on yield and feed quality under Erzurum conditions.
Method: The research was conducted with a Completely Randomized Block Design with 3 replications. Within the experimental area, 3 different common vetch varieties (Gülhan, Albayrak, Kubilay) and 1 oat variety (Kupa) were used. Alongside the sole plantings of common vetch (F) and oat (Y), a total of 3 different blending ratios (25% F + 75% Y, 50% F + 50% Y, 75% F + 25% Y) were randomly distributed within each block, comprising a total of 5 treatments per block.
Findings: According to the obtained results, the highest plant height was achieved from the 75%F + 25%Y (48.13 cm) mixture, the highest dry forage yield came from the 75%F + 25%Y (835.67 kg/ha) mixture, the highest crude protein content was obtained from the 75%F + 25%Y (13.97%) mixture, the best ADF value was observed in the 50%F + 50%Y (26.77%) mixture, and for NDF, the best value was obtained from the 75%F + 25%Y (45.54%) mixture.
Results: When the results are evaluated as a whole, it can be concluded that in the region where the study was conducted and in similar ecologies, the most suitable and best performing mixing ratio is 75% common vetch (F) + 25% oat (Y) mixture.