Kistik fibrozisli hastalarda periodontal durumun klinik, immünolojik ve mikrobiyolojik olarak değerlendirilmesi
The clinic, immunologic and microbiologic evaluation of the association between cystic fibrosis and periodontal status
Yazar: ONURCEM DURUEL
Danışman: PROF. DR. AYŞE EZEL BERKER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Fibroz = Fibrosis ; Gingiva = Gingiva ; Gingival oluk sıvı = Gingival crevicular fluid ; Kistik fibroz = Cystic fibrosis ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodontoloji = Periodontology ; Pseudomonas aeruginosa = Pseudomonas aeruginosa ; Sitokinler = Cytokines

Özet:
Bu çalışmanın amacı; kistik fibrozisli hastaların periodontal durumlarını belirlemek, dişeti oluğu sıvısında (DOS) sitokin ve biyokimyasal moleküllerin düzeylerini ölçmek ve hastaların bakteri plağında P. aeruginosa varlığını değerlendirmektir. KF'li 41 hasta ve 39 sağlıklı hastanın DOS ve plak örnekleri toplanarak, klinik ölçümleri yapıldı. Hastaların DOS hacmi kaydedildi. DOS'ta IL-1ß, IL-17, IL-10, ELA2, KFTR ve ß-defensin-1 miktarları ELİSA ile ölçüldü. Toplanan plak örneklerinin EMB ve MHB besiyerlerinde ekimi ve PCR ile değerlendirilmeleri yapıldı. KF'li hastalarda DOS IL-1ß, ELA2, ß-defensin-1 düzeyi, kontrol grubuna göre istatiksel olarak anlamlı yüksek ölçülürken; DOS IL-10 düzeyi ise kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulundu. Kontrol grubundaki hastaların plak örneklerinde P. aeruginosa tespit edilemezken; KF grubunda incelenen 18 hastanın 4'ünün plak örneklerinde P. aeruginosa saptandı. Periodontal durum, immünolojik ve biyokimyasal parametrelerin DOS'ta incelendiği ilk çalışma olan bu araştırmanın sonucunda; KF hastalığının, periodontal durumdan bağımsız olarak, lokal pro-enflamasyona ve düşük anti-enflamatuvar yanıta neden olduğu gösterilmiştir. Bu nedenle, KF hastalığının, sık aralıklarla periodontal açıdan kontrol altına alınması gereken, riskli sistemik hastalıklar grubuna dahil edilerek değerlendirilmesinin önemli olacağı kanaatine varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Kistik fibrozis, periodontal durum, dişeti oluğu sıvısı, sitokin,
Pseudomonas aeruginosa.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate periodontal status of cystic fibrosis patients, to measure level of cytokines and biochemical molecules in gingival crevicular fluid (GCF), and to detect presence of P. aeruginosa in oral plaque samples. GCF and oral plaque samples were collected from 41 cystic fibrosis patients and 39 healthy subjects. GCF volume values were recorded. Level of IL-1ß, IL-17, IL-10, ELA2, CFTR, and ß-defensin-1 were detected by ELISA method. Oral plaque samples were evaluated by using EMB broth, MHB broth, and PCR. Level of IL-1ß, ELA2, and ß-defensin-1 in cystic fibrosis patients were significantly higher than control subjects. However, level of IL-10 in cystic fibrosis patients was significantly lower than healthy control subjects. Although P. aeruginosa were observed in four samples of 18 cystic fibrosis patients, none was detected in control subjects. As a result of this study, which is the first study aiming to detect levels of immunologic and biochemical parameters in GCF and to evaluate periodontal status, CF causes hyper pro-inflammation response and low anti-inflammation response, locally. Due to this pro-inflammatory balance, patients with CF should be followed-up more often than healthy individuals and CF should be classified as high-risk systemic disorders for periodontal diseases.

Key Words: Cystic fibrosis, periodontal status, gingival crevicular fluid, cytokine,
Pseudomonas aeruginosa