Eski Türkçeden Türkiye Türkçesi ve ağızlarına uzanan söz varlığı
The vocabulary inherited from old Turkish to Turkish and its dialects
Yazar: ABDULLAH MERT
Danışman: PROF. DR. ABDURRAHMAN ÖZKAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Ağızlar = Dialects ; Dilbilgisi = Grammar ; Dilbilim = Linguistics ; Eski Türkçe = Old Turkish ; Söz varlığı = Vocabulary ; Türkiye Türkçesi = Turkey Turkish

Özet:
Çalışmamızda Eski Türkçeden Türkiye Türkçesi ve ağızlarına uzanan söz varlığı tespit edilmiştir. Türkiye Türkçesi ve ağızlarının Eski Türkçe ile ilişkisi önemli ölçüde aynı yöndedir. Ancak bazı ses ve şekil bilgisi ayrılıklarının yanında söz varlığı açısından da farklılıklar vardır. Söz konusu farklıların ortaya konulması çalışmamızın amaçlarından biridir. Çalışmamız üç ana bölümden oluşmuştur. Birinci bölüm olan Giriş bölümünde çalışmamızda uygulanan yöntem, kapsam, sınırlılıklar ve kullanılan kaynaklara değinilmiştir. İkinci bölümde Eski Türkçe, Türkiye Türkçesi ve ağızlarının karşılaştırılmasından elde edilen verilerden hareketle bazı sözcüklerin ölçünlü dilde bulunmayan/unutulmuş ses ve anlam özelliklerine değinilmiştir. Ayrıca söz varlığı konu başlığı altında ölçünlü dilde olmayan çok sayıda sözcük de incelenmiştir. Üçüncü bölümde Eski Türkçeden Türkiye Türkçesi ve ağızlarına uzanan söz varlığı dört alt başlık altında tablolara dökülmüştür. Birinci alt başlıkta Eski Türkçeden Türkiye Türkçesi ve ağızlarına uzanan sözcükler; ikinci alt başlıkta Eski Türkçeden Türkiye Türkçesi ağızlarına uzanan ve Türkçe Sözlük'e halk ağzından alınan sözcükler; üçüncü alt başlıkta Eski Türkçeden Türkiye Türkçesi ağızlarına uzanan ve Türkçe Sözlük'te eskimiş kaydıyla yer alan sözcükler; dördüncü alt başlıkta Eski Türkçeden Türkiye Türkçesi ağızlarına uzanan sözcükler karşılaştırılmalı tablolara yerleştirilmiştir. Son olarak oluşturulan tabloların kullanılmasını kolaylaştırmak için Eski Türkçe dizini ve ölçünlü Türkiye Türkçesi dizini şeklinde iki ayrı dizin hazırlanmıştır.

Abstract:
In our study, the vocabulary inherited from Old Turkish to Turkish and its dialects have been determined. The relationship of Turkish and its dialects with Old Turkish has been significantly in the same direction. However, beside some of the differences regarding phonetics and morphology, there are also some dissimilarities in terms of vocabulary. Revealing the aforementioned differences is one of the aims of our study. Our study consists of three main parts. In the introduction chapter, which is the first part of study, method, scope, limitations, and references benefited in our study have been tough upon. In the second part, with reference to data retrieved from Old Turkish, Turkish and its dialects, phonetic and meaning features of some words, which could not be found or forgotten in standard language, have been tough upon. In addition, under the title of vocabulary, a great number of words unavailable in standard language have been examined. In the third part, the vocabulary inherited from Old Turkish to Turkish and its dialects have been tabularized under the four sub-headings. In the first sub-heading, the words inherited from Old Turkish to Turkish and its dialects; in the second sub-heading, the words inherited from Old Turkish to the dialects of Turkish and incorporated in Turkish Dictionary by colloquial language; in the third sub-heading, the words inherited from Old Turkish to the dialects of Turkish and appear with the dated records in Turkish Dictionary; in the fourth sub-heading, the words inherited from Old Turkish to the dialects of Turkish have been placed on the comparative tables. Finally, to make it easier to use the tables, two different indexes, as Old Turkish index and standard Turkish index, have been arranged.