Hemşirelik öğrencilerinde motivasyonel görüşmenin sigara bırakmada öz yeterlilik ve bağımlılık düzeyine etkisi: Tek kör randomize kontrollü çalışma
The effect of motivational interviewing on the level of self-efficacy and addiction in smoking cessation in nursing students: A single-blind randomized controlled study
Yazar: AYDAN YILDIZ ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. HACER GÖK UĞUR
Ordu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Motivasyonel görüşme = Motivational interviewing ; Nikotin = Nicotine ; Sigara içme = Smoking ; Sigarayı bırakma = Smoking cessation ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma hemşirelik öğrencilerinde motivasyonel görüşmenin sigara
bırakmada öz yeterlilik ve bağımlılık düzeyine etkisini belirlemek amacıyla
yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma tek kör randomize kontrollü deneysel çalışma olarak
15 Mayıs 2022-01 Nisan 2023 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmanın
evrenini Ordu Üniversitesi ve Giresun Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakülteleri
Hemşirelik Bölümü öğrencileri, örneklemi ise araştırma kriterlerine uyan ve
araştırmaya katılmayı kabul eden 78 hemşirelik öğrencisi oluşturmuştur.
Araştırmanın verileri "Kişisel Bilgi Formu", "Fagerström Nikotin Bağımlılık Testi",
"Öz Yeterlilik Ölçeği" ve "Değişim Aşamasını Değerlendirme Formu" ile
toplanmıştır. Deney grubundaki hemşirelik öğrencilerine 1. ay yüz yüze, 2. ve 3. ay
çevrimiçi, 4., 5., ve 6. ay yüz yüze motivasyonel görüşme yapılmıştır. Kontrol
gruplarına araştırma sürecinde herhangi bir girişim uygulanmamıştır. Verilerin
değerlendirilmesinde; Pearson Ki-Kare Testi, Bonferroni Düzeltmesi, Tek Yönlü
Varyans Analizi, Tukey Testi, Kruskal Wallis Testi, Dunn Testi, İki Yönlü Robust
Anova testi kullanılmıştır. Araştırma için kurum izni ve etik kurul onayı alınmıştır.
Bulgular: Deney ve kontrol grupları öğrencilerinin "Öz Yeterlilik Ölçeği" ve
"Psikososyal", "Alışkanlık", "Olumsuz Duygulanım", "Gevşeme" ve "Huzursuzluk"
alt boyutları ön test ve son test değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir
farklılık bulunmuştur (p<0.05). Deney ve kontrol grupları öğrencilerinin "Fagerström
Nikotin Bağımlılık Testi" ön test ve son test farkı ortanca değerleri arasında
istatistiksel olarak anlamlı bir fark belirlenmiştir (p<0.001).
Sonuç: Araştırmada deney grubu hemşirelik öğrencilerine uygulanan motivasyonel
görüşmenin öz yeterliliği artırdığı ve bağımlılık düzeyini azalttığı bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Motivasyonel Görüşme, Sigara Bırakma, Öz Yeterlilik,
Bağımlılık Düzeyi, Hemşirelik Öğrencileri

Abstract:
Aim: This study was conducted to determine the effect of motivational interviewing on the
level of self-efficacy and addiction in smoking cessation in nursing students.
Material and Method: "The study was carried out between 15 May 2022 and 01 April 2023
as a single-blind randomized controlled experimental study. The population of the study
consisted of Ordu University and Giresun University Faculty of Health Sciences Nursing
Department students, and the sample consisted of 78 nursing students who met the research
criteria and agreed to participate in the research. The data of the study were collected with
"Personal Information Form", "Fagerström Nicotine Addiction Test", "Self-Efficacy Scale"
and "Change Stage Evaluation Form". The nursing students in the experimental group were
interviewed face-to-face in the 1st month, online in the 2nd and 3rd months, and face-to-face
in the 4th, 5th and 6th months. No intervention was applied to the control groups during the
research process. In the evaluation of the data; Pearson Chi-Square Test, Bonferroni
Correction, One-Way Analysis of Variance, Tukey Test, Kruskal Wallis Test, Dunn Test,
Two-Way Robust Anova test were used. Institutional permission and ethics committee
approval were obtained for the research"."
Results: A statistically significant difference was found between the pretest and posttest
difference values of the "Self-Efficacy Scale" and "Psychosocial", "Habit", "Negative
Affect", "Relaxation" and "Restlessness" sub-dimensions of the students in the experimental
and control groups (p<0.05). A statistically significant difference was determined between
the median values of the pretest and posttest difference in the "Fagerström Test for Nicotine
Dependence" of the students in the experimental and control groups (p<0.001)."
Conclusions: In the study, it was found that the motivational interview applied to the
experimental group nursing students increased self-efficacy and decreased the level of
addiction.
Keywords: Motivational Interviewing, Smoking Cessation, Self-Efficacy, Level of
Addiction, Nursing Students.