İntradiyalitik hipotansiyona yönelik uygulanan hemşirelik girişimlerinin etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of applied nursing interventions towards i̇ntradialytic hypotension
Yazar: GÜLŞAH KESİK
Danışman: DOÇ. DR. LEYLA ÖZDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Nefroloji = Nephrology
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Hipotansiyon = Hypotension ; Hipotansiyon-kontrollü = Hypotension-controlled ; Renal diyaliz = Renal dialysis

Özet:
Tanımlayıcı bu çalışmanın amacı, son dönem böbrek yetmezliği nedeniyle hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda gelişen intradiyalitik hipotansiyona yönelik uygulanan girişimlerin belirlenmesi ve bu girişimlerin kan basıncı ile ilişkisinin incelenmesidir. Araştırma, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Erişkin Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesi ve Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesinde Ocak 2016-Haziran 2016 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırma örneklemini 57 hasta oluşturmuştur. Örneklemi oluşturan hastalar 6 seans boyunca toplam 342 izlem yapılmış, kan basıncı takipleri yapılmıştır. İntradiyalitik hipotansiyon gelişen izlemlerde ise hastalara uygulanan girişimler kaydedilmiş ve her bir girişimin ardından kan basıncı takibi yapılmıştır. Hemşireler tarafından intradiyalitik hipotansiyon durumunda trendelenburg pozisyonu verme, pompa hızını azaltma ve izotonik sıvı replasmanı olmak üzere üç girişim uygulanmıştır. Trendelenburg pozisyonunun intradiyalitik hipotansiyon tablosunda kan basıncını artırma üzerine etkisi anlamlı bulunmuştur (p<0,01). Trendelenburg pozisyonu verme ve pompa hızının azaltılması girişimlerinin beraber uygulanmasının kan basıncını artırma üzerine etkisi anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Pompa hızı azaltılması ve izotonik sıvı replasmanı girişimlerinin kan basıncını artırma üzerine etkisi anlamlı bulunmamıştır (p>0,05). İntradiyalitik hipotansiyon gelişen hastalara trendelenburg pozisyonu verilmesi ya da bu girişimin pompa hızının azaltılması ile birlikte uygulanması önerilebilir.

Abstract:
. The aim of this descriptive study is to determine the applied nursing interventions for intradialytic hypotension management, which develops in the patients undergoing hemodialysis treatment due to end stage kidney failure and the examination of the relationship between this attempts and blood pressure. This research was conducted in Hemodialysis Unit of Hacettepe University and Hemodialysis Unit of Dışkapı Yıldırım Beyazıt Training Research Hospital, between the dates of January 2016 and June 2016. Sample of this study was consisted of 57 patients. Patients composed the sample were observed during 6 sessions and the blood pressure follow-ups were made. In patients that developed intradialytic hypotension, the attempts applied to patients were saved and the blood pressure follow-up was made after each one of the attempts. Nurses preferred three interventions in case of intradialytic hypotension. One of them was Trendelenburg position, the other was changing of the blood flow velocity, and the last one was isotonic fluid replacement. The effect of Trendelenburg Position on increasing the blood pressure in case of intradialytic hypotension was found statistically significant (p<0.01). The effect of applying the attempts of giving Trendelenburg Position and changing the blood flow velocity together on increasing the blood pressure was found statistically significant (p<0.001). The effect of the blood flow velocity change and isotonic fluid replacement on increasing the blood pressure was not found ststistically significant (p>0.05). It can be suggested that trendelenburg position alone or with the blood flow velocity change can be used for the managment of intradialytic hypotension.