Tütün kullanım bozukluğu ve karar verme süreçleri arasındaki ilişki
Relationship between tobacco use disorder and decision making
Yazar: FERİHAN ADALI
Danışman: DOÇ. DR. CEMAL ONUR NOYAN
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı / Nörobilim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Karar verme = Decision making ; Risk algılaması = Risk Perception ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sigara içme = Smoking ; Tütün = Tobacco ; Tütün kullanımı bozuklukları = Tobacco use disorder

Özet:
Tütün kullanımı giderek artan, ciddi sağlık sorunlarına ve ölüme yol açabilen legal bir maddedir. Madde kötüye kullanımının kişilerin karar verme süreçlerini bozduğunu ortaya koyan birçok farklı çalışma mevcuttur. Tütün ürünleri ile karar verme süreçleri arasındaki ilişkileri inceleyen çalışmalar sınırlıdır.
Bu çalışma tütün kötüye kullanımı ile karar verme süreçleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır.
Çalışma 96 gönüllü katılımcı ile yürütülmüş, katılımcılar tütün ürünleri kullanan, tütün ürünleri kullanmayan ve daha önce tütün ürünleri kullanıp bırakmış olanlardan oluşan üç farklı grupta değerlendirilmiştir. 
Mobil telefon ve bilgisayar ile ulaşılabilen bir uygulama üzerinden gerçekleştirilen çalışmada katılımcılar sosyo-demografik veri formu, KESİ ölçeği, Fagerström Nikotin Bağımlılık Testi, Iowa Kumar Testi ve Balon Analog Risk Testi'ni tamamlamışlardır. 
Çalışma sonucunda Iowa Kumar Testi puanı ile ölçülen karar verme performansında gruplar arasında anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Kişilerin risk algılarını değerlendirmeyi hedefleyen Balon Analog Risk Testi'nde ise tütün ürünleri kullanıp bırakan grup testin ilerleyen döneminde diğer iki göre anlamlı olarak ilerlemiştir. Bu sonuç grubun tütün ürünleri kullanmayı bırakmasının altında yatan riskten kaçınma davranışının yansıması olarak değerlendirilebilir.

Abstract:
Tobacco is a legal substance that causes serious health problems and death among users and its use is gradually increasing. There are many different studies showing that substance use disorder impairs decision-making processes. On the other hand, studies examining the relationships between tobacco products and decision-making processes are limited.
This study aims to examine the relationship between tobacco use disorder and decision-making processes.
The study was conducted with 96 participants, and the participants were evaluated in three different groups consisting of those who use tobacco products, those who do not use tobacco products, and those who have quitted tobacco.
In the study, which was carried out through an application accessible by mobile phone and computer, the participants completed the socio-demographic data form, the CAGE scale, the Fagerström Nicotine Addiction Test, the Iowa Gambling Test and the Balloon Analog Risk Test.
As a result of the study, no significant difference was observed between the groups in the decision-making performance measured by the Iowa Gambling Task score. In the Balloon Analog Risk Test, which aims to evaluate the risk perceptions of individuals, the group that quited tobacco improved significantly in the later period of the test compared to the other two groups. This result can be considered as a reflection of the risk aversion behavior underlying the group's cessation of tobacco use.