6-7 yaş çocuklarının resimlerden oluşturdukları öykülerdeki dil yapıları
Language structures of the 6-7 year-old children in stories made from pictures
Yazar: CANAN YILDIZ ÇİÇEKLER
Danışman: PROF.DR. MUHARREM ŞEN
Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın genel amacı; ?Okulöncesi eğitim kurumlarına devam eden 6 yaşve ilköğretim birinci sınıflara devam eden 7 yaş grubundaki çocukların serbest resimçalışmalarında yaptıkları resme dayalı olarak anlattıkları öykülerde kullandıkları sıfat,zarf, isim tamlamaları ve cümle yapıları; yaş, cinsiyet ve sosyo-ekonomik düzeyleriaçısından farklılaşmakta mıdır?? sorusuna yanıt aramaktır. Araştırmanın örneklemi,anasınıfından 36 (18 kız;18 erkek), ilköğretim 1. sınıftan 36 (18 kız;18 erkek) olmaküzere toplam 72 çocuktan oluşmaktadır. Çalışma çocuklara, birbirlerindenetkilenmelerini önlemek amacıyla, bireysel olarak ve sessiz bir odada uygulanmıştır.Araştırmanın uygulama boyutunda odaya alınan her çocuktan serbest resim yapmasıistenmiştir.Araştırma sonucunda, örneklem grubunda bulunan kız çocukların sıfatları erkekçocuklarından daha fazla kullandıkları saptanmıştır. Öykülerdeki sıfatlar yaş değişkeniaçısından incelendiğinde ise, yedi yaşındaki çocukların altı yaşındaki çocuklardan dahafazla sıfatları kullandıkları görülmüştür. Ayrıca sosyo-ekonomik düzey değişkeniaçısından da sıfat kullanımlarında alt, orta ve üst sosyo-ekonomik düzeydeki çocuklararasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Çocukların zarf kullanımları ile cinsiyetdeğişkeni incelendiğinde, erkek çocukların zarfları kız çocuklarından daha fazlakullandıkları sonucu elde edilmiştir. Öykülerdeki zarflar yaş değişkeni açısındanincelendiğinde, altı yaşındaki çocuklar yedi yaşındaki çocuklardan daha fazla zarflarıkullanırken, sosyo-ekonomik düzey değişkeni açısından bakıldığında ise, üst sosyo-ekonomik düzeydeki çocukların daha fazla zarf kullandıkları görülmüştür. Çocuklarınisim tamlaması ve cümle yapılarını kullanımları ile cinsiyetleri arasındaki farklılıkincelendiğinde, kız ve erkek çocuklar arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.Çocukların öykülerde hem isim tamlamasını hem de cümle yapılarını kullanımları yaşdeğişkeni açısından incelendiğinde, yedi yaşındaki çocukların altı yaşındakiçocuklardan daha fazla kullandıkları görülmüştür. sim tamlaması ve cümle yapılarınınkullanımı sosyo-ekonomik düzey değişkeni açısından incelendiğin de ise, üst sosyo-ekonomik düzeydeki çocuklar daha fazla kullanmışlardır.ANAHTAR SÖZCÜKLERÇocuk, dil gelişimi, okulöncesi eğitim, ilköğretim, öykü, resim.

Abstract:
The general objective of this research is to find an answer to the question ofwhether the adjectives, adverbs, noun phrases and adjective phrases, 6-year olds whoattend pre-schools and 7-year olds in the first year of primary school use in stories theytell based on the pictures they do in free painting studies, differ in terms of age, sex andsocio-economic levels. The sample of the research is made of 36 (18 girls and 18 boys)from pre-school and 36 (18 girls and 18 boys) from the first year of the primary schooland totally 72 children. The study was conducted on students individually and in a quietroom in order for the students not to be affected by one another. In the practicedimension of the research, each child taken to the room was asked to paint freely.At the end of the research it was seen that girls in the sample group usedadjectives more than the boys. When the adjectives in the stories were examined interms of age variable, it was seen that 7-year old children used adjectives more than the6-year olds. In addition, in terms of the socio-economic level variable, there was nodifference among the children from lower, middle and upper socio-economic levels inthe use of adjectives. When adverb use of children and sex variable were examined, itwas concluded that boys used adverbs more than the girls. When the adverbs in thestories were examined in terms of age variable, it was seen that 6-year old children usedadverbs more than the 7-year olds. However, from a socio-economic level variable itwas seen that children of upper socio-economic level used them more. When thedifference between the use of noun phrase and sentence structure of children and sexwere examined, no difference was found between girls and boys. When the use of bothnoun phrase and sentence structures of children in stories was examined in terms of agevariable, it was seen that 7-year-old children used them more than the 6-year oldchildren. When the use of noun phrase and sentence structures was examined in termsof socio-economic level variable, it was seen that children in the upper socio-economiclevel used them more.KEY WORDSChild, language develoment, pre-school education, primary education, story, picture.