36-72 aylık çocukların ekran maruziyetleri ile saldırganlık yönelimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Study of the relationship between screen exposure and aggression tendencies of children aged 36-72 months
Yazar: KEVSER TUĞBA ÇINAR KARASU
Danışman: PROF. DR. AYNUR BÜTÜN AYHAN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ekran maruziyeti = Screen exposure ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırmada 36-72 aylık çocukların ekran maruziyetleri ile saldırganlık yönelimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma nicel desende betimsel bir araştırmadır. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul il merkezindeki, 36-72 ay arası normal gelişim gösteren, okul öncesi eğitim kurumuna devam eden, tam aileden gelen çocuğa sahip olan ve çalışmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 456 ebeveyn oluşturmaktadır. Araştırmada verileri toplama aracı olarak araştırmaya katılan 36-72 aylık çocuklar ve ebeveynlerine ilişkin sosyo-demografik bilgileri elde etmek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan "Genel Bilgi Formu", çocukların ekrana maruz kalma durumlarını kullanılan ekran türü, ekrana maruz kalma süresi, gün içindeki zamanı vb. bilgileri elde etmek amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan ''Ekran Maruziyeti Soru Formu'' ile saldırganlık yönelimlerini belirlemek amacıyla Kaynak ve ark. (2016) tarafından geliştirilen ''36-72 Aylık Çocuklara Yönelik Saldırganlık Yönelim Ölçeği'' kullanılmıştır.
Araştırmadan elde edilen bulgular; Saldırganlık yönelim ölçeği toplam ve alt boyutlarına bakıldığında toplam puanların; 36-72 aylık çocukların kullandıkları ekran türü, günlük ekran kullanım süresi, ekran içeriği, ekranı kiminle izlediği/oynadığı, ekranda izlenen/oynanan program hakkında yetişkinlerin çocukla konuşma durumu, ekranı izleme/oynama amacı, kendine ait teknolojik alete sahip olma durumu, ebeveynlerin çocuğunun teknolojik aletleri ne kadar süre kullanması gerektiğini bilme durumu, ekran kullanımında kural denetim olma durumu, kural/denetimleri uygulayabilme durumu, ebeveynlerin tarayıcı geçmişini kontrol etme durumu, ekran içeriğini önceden izleme/oynama durumu ve 36-72 aylık çocukların yaşı ile günlük ekran kullanım süresi, kullanılan ekran içeriği ve kullanılan ekranı kiminle izledikleri/oynadıkları arasında anlamlı farklılık belirlenirken, kullanılan ekran türü ile yaş arasında anlamlı farklılık belirlenmemiştir. Ayrıca araştırma sonucunda; ekrana maruz kalma süresi ile saldırganlık yönelimi toplam ve alt boyutları arasında düşük düzeyde pozitif yönlü ve anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Sözcükler: Ekran maruziyeti, saldırganlık yönelimi, okul öncesi dönem.

Abstract:
The aim of this study was to decipher the relationship between screen exposure and aggression tendency of children aged 36-72 months. This study is a descriptive research in a quantitative pattern. The study group of the research consists of 456 parents who voluntarily agreed to participate in the study in the city center of Istanbul. These parents have children between 36-72 months who show normal development, attend pre-school education institution and come from full family. As a data collection tool in the research, the "General Information Form" prepared by the researcher was used to obtain socio-demographic information about the 36-72 month old children and their parents; the "Screen Exposure Questionnaire" prepared by the researcher was used to obtain information about children's screen exposure, such as the type of screen used, duration of screen exposure, time of day; "Aggression Tendency Scale for 36-72 Months-Old Children" developed by Kaynak et al. (2016) was used in order to determine their aggression tendencies.
Findings from the research; when the total and sub-dimensions of the aggression dependency scale were examined, a significant difference was determined between the total scores in terms of the followings: the type of screen used by 36-72 month-old children, daily screen usage time, screen content, who the child watches/plays with, the status of adults talking to the children about the program being watched/played on the screen, the purpose of watching/playing the screen, the state of owning a technological device, the state of knowing how long the child should use technological devices, the state of having control over the screen usage, the state of being able to apply the rules/controls, the state of checking the browser history of the parents, the state of pre-watching/playing the screen content, age of 36-72 month old children and daily screen usage time, screen content used, and with whom they watch/play the screen used. But there was no significant difference between the type of screen used and age. Besides, as a result of the research; it has been found out that there is a low level of positive and significant relationship between the duration of screen exposure and the total and sub-dimensions of aggression.

Keywords: Screen exposure, aggression tendency, pre-school period.