Yetişkin bireylerde diyet kalitesi, uyku kalitesi ve beden kütle indeksi arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between diet quality, sleep quality and body mass index in adult individuals
Yazar: RÜMEYSA GÜRDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN GÜVELİ
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Diyet kalitesi = Diet quality ; Pittsburg uyku kalitesi ölçeği = Pittsburg sleep quality index ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Bu çalışma, 18-64 yaş arası yetişkin bireylerde diyet kalitesi, uyku kalitesi ve BKİ arasındaki ilişkinin saptanması amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada Yetişkin Bireylerin Uyku Kalitesi, Diyet Kalitesi ve Beden Kütle İndeksi arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmaktadır. Çalışma İstanbul İl sınırları içerisinde bulunan 18-64 yaş arası toplam 500 gönüllü yetişkin birey ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada gönüllü yetişkin bireylerin sosyo-demografik özellikleri, 24 saatlik geriye dönük hatırlatma yöntemi ile doldurulan besin tüketim kaydı, antropometrik ölçümleri, hastalık durumları, internet aracılığı ile Google forms anketi üzerinden kaydedilmiştir.  Bireylerin diyet kalitesini değerlendirmek için Sağlıklı Yeme İndeksi-2015 (SYİ-2015), uyku kalitesini değerlendirmek için Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve Beden Kütle İndeksini (BKİ) belirlemek için Dünya Sağlık Örgürü (DSÖ) tarafından kategorize edilmiş sınıflandırma kullanılmıştır. 
Katılımcıların SYİ-2015 puan ortalaması 49,07 ± 12,43'dır.  Bireylerin PUKİ toplam puan ortalaması 5,51 ± 2,96'dır. PUKİ gruplandırmasına göre bireylerin %55'i kötü uyku kalitesi grubunda %45,0'ı iyi uyku kalitesi grubunda yer almıştır. Katılımcıların BKİ ortalaması 25,15 ± 5,23'dır. Katılımcıların %47,8'i normal BKİ grubunda, %31,0'ı fazla kilolu BKİ grubunda, %15,0'ı obez BKİ grubunda ve %6,2'si zayıf BKİ grubunda yer almıştır.  SYİ-2015 grupları PUKİ grupları anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p<0.05).  SYİ-2015 grupları ile BKİ grupları anlamlı farklılık göstermemektedir (p>0.05). PUKİ sınıflandırması açısından BKİ grupları anlamlı farklılık göstermemektedir. Sonuç olarak 18-64 yaş arası yetişkin bireylerde uyku kalitesi ile diyet kalitesi arasında ilişki varlığı olduğu ancak uyku kalitesinin ve diyet kalitesinin BKİ ile ilişkisi olmadığı bulunmuştur.

Abstract:
This study was carried out to determine the relationship between diet quality, sleep quality and BMI in adults aged 18-64. In this study, it is aimed to investigate the relationship between Sleep Quality, Diet Quality and Body Mass Index of Adult Individuals. The study was carried out with a total of 500 volunteer adult individuals between the ages of 18-64 within the borders of Istanbul Province. In the study, socio-demographic characteristics of volunteer adult individuals, food consumption record filled with 24-hour retrospective reminder method, anthropometric measurements, disease status, were recorded via Google forms questionnaire via internet. The Healthy Eating Index 2015 (HEI-2015) was used to assess the diet quality of individuals, the Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI) to assess sleep quality, and the World Health Organization (WHO) categorized classification was used to determine the Body Mass Index (BMI).     
The mean HEI-2015 score of the participants was 49.07 ± 12.43. The mean of the individuals PSQI total score is 5.51 ± 2.96. According to the PSQI grouping, 55% of the individuals were in the poor sleep quality group and 45,0% were in the good sleep quality group. The average BMI of the participants was 25.15 ± 5.23. 47,8% of the participants were in the normal BMI group, 31,0% in the overweight BMI group, 15,0% in the obese BMI group and 6,2% in the underweight group. HEI-2015 groups and PSQI groups were found to differ significantly (p<0.05). HEI-2015 groups and BMI groups did not show a significant difference (p>0.05). BMI groups do not differ significantly in terms of PSQI classification. As a result, it was found that there is a relationship between sleep quality and diet quality in adults aged 18-64, but sleep quality and diet quality are not related to BMI.