Köpeklerde parvoviral enteritis hastalığının mineral homeostazisi üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of parvoviral enteritis                                     disease on mineral homeostasis in dogs
Yazar: KÜBRA BEKARER
Danışman: PROF. DR. EBRU ÇETİN
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Veteriner Biyokimya Ana Bilim Dalı / Veteriner Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Bu çalışmada, parvoviral enteritli köpeklerde mineral madde düzeylerindeki değişimlerin detaylı bir şekilde araştırılması planlandı. Bu amaçla; Kayseri İlinde özel veteriner kliniklerine getirilen, yaşları 6 hafta ile 6 ay arasında değişen farklı ırklardan toplam 26 adet parvoviral enteritli köpek ile 26 adet sağlıklı köpek kullanıldı. 
Parvoviral enteritli hayvanların belirlenmesinde dışkı Canine Parvoviral Ag Test Kiti kullanıldı. Hayvanlardan antikoagulan içeren tüplere alınan venöz kan örnekleri 4000 devirde 10 dakika santrifüj edilerek plazmalara ayrıldı. Plazma örnekleri ependorf tüplere aktarılarak analiz zamanına kadar -80C'de saklandı. Plazma örneklerinde, sodyum (Na), potasyum (K), kalsiyum (Ca), magnezyum (Mg), fosfor (P), demir (Fe), bakır (Cu), çinko (Zn), krom (Cr), kobalt (Co), manganez (Mn), selenium (Se) ve molibden (Mo) düzeyleri Erciyes Üniversitesi Teknoloji ve Uygulama Merkezi'nde bulunan indüktif eşleşmiş plazma-kütle spektrometresi (ICP-MS) kullanılarak ölçüldü.
Sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, parvoviral enteritisli köpeklerde plazma Ca, P, Fe, Mo ve Se düzeyleri önemli ölçüde daha düşük bulundu (p<0.05). Öte yandan, Na, K, Mg, Cr, Mn, Zn, Co ve Cu düzeyleri açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edilemedi (p>0.05).
Bu çalışmanın bulguları, parvoviral enterit ile ilişkili spesifik mineral eksikliklerini gidermek için özel beslenme desteğinin ve potansiyel mineral takviyelerinin önemini göstermektedir. Hasta köpeklerde önemli düzeyde düşük Ca, P, Mo, Fe ve Se seviyeleri de dahil olmak üzere plazma mineral profillerinde gözlenen değişiklikler, parvoviral enteritin mineral homeostazını olumsuz yönde etkilediğini göstermektedir. Parvoviral enteritten etkilenen yavru ve genç köpeklerde kemik sağlığı ve büyüme için gerekli olan Ca ve P seviyeleri dikkatlice takip edilmelidir. Bu minerallerin yeterli alımının sağlanması, uzun vadeli iskelet gelişimleri için de önemlidir. Ayrıca, Fe, Se ve Mo bakımından zengin gıdaları içerecek şekilde diyetin desteklenmesi veya değiştirilmesi genel metabolik işlevi ve bağışıklığı destekleyebilir, sonuçta iyileşme şanslarını artırabilir ve parvoviral enterit ile ilişkili komplikasyon riskini azaltabilir.

Anahtar kelimeler: Parvoviral Enteritis; Mineral Homeostazis; Köpek.

Abstract:
In this study, it was planned to investigate in detail the changes in mineral substance levels in dogs with parvo viral enteritis. For this purpose, a total of 26 dogs with parvoviral enteritis and 26 healthy dogs of different breeds, aged between 6 weeks and 6 months, brought to private veterinary clinics in Kayseri province were used. Faecal CPV Ag Test Kit was used to determine the animals with parvo viral enteritis. Venous blood samples taken from the animals in tubes containing anticoagulant were centrifuged at 4000 rpm for 10 minutes and plasma was separated. Plasma samples were transferred to ependorf tubes and stored at -80C until the time of analysis. In plasma samples, sodium (Na), potassium (K), calcium (Ca), magnesium (Mg), phosphorus (P), iron (Fe), copper (Cu), Zinc (Zn), chromium (Cr), cobalt (Co), manganese (Mn), selenium (Se) and molybdenum (Mo) levels were measured by inductively coupled plasma-mass spectrometry (ICP-MS) at Erciyes University Technology and Application Centre.
Compared to healthy control group, plasma Ca, P, Fe, Mo and Se levels were significantly lower in dogs with parvoviral enteritis (p<0.05). On the other hand, there was no statistically significant difference between the groups in terms of Na, K, Mg, Cr, Mn, Zn, Co and Cu levels (p>0.05).
These findings show the importance of special nutritional support and potential mineral supplements to eliminate specific mineral deficiencies associated with parvoviral enteritis. Changes observed in plasma mineral profiles, including significantly low Ca, P, Mo, Fe and Se levels in affected dogs; show that parvoviral enteritis adversely affects mineral homeostasis. In puppies and young dogs affected by parvoviral enteritis, the Ca and P levels required for bone health and growth should be carefully monitored. Providing adequate intake of these minerals is also important for long-term skeletal development. Additionally, supplementing or modifying the diet to include foods rich in Fe, Se and Mo, could support overall metabolic function and immunity in affected dogs, ultimately increase the chances of healing, and reduce the risk of complication associated with parvoviral enteritis. 

Keywords: Parvoviral Enteritis; Mineral Homeostasis; Dog.