Türkçe ders kitapları ile ana dilim Türkçe ders kitaplarının dilsel ve görsel metinlerin niteliği açısından incelenmesi(KKTC ve TED Vakfı yayınları)
Examination of the written and visiual texts in the fifth and the sixth grade Turkish language text books (Turkish republic of Northern Cyprus and Turkish education association's samples)
Yazar: MERYEM HIDIROĞLU
Danışman: PROF. DR. SEDAT SEVER
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimin Kültürel Temelleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Dil eğitimi = Language education ; Edebi metinler = Literary texts ; Görsel ögeler = Visual items ; Kitaplar = Books ; Metin dil bilim = Text linguistics ; Türkçe = Turkish ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education

Özet:
Bu çalışmada Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ilköğretim Türkçe ders kitaplarında
ve TED Vakfı Yayınları olan Anadilim Türkçe ders kitaplarındaki dilsel ve görsel
metinlerin niteliği, betimsel bir yöntemle incelenmiştir. İlköğretim Türkçe 5. sınıf ve 6.
sınıf ders kitaplarında yer alan izleklerden, rastlantısal olarak seçilmiş toplam 32 metin,
yazınsal ve öğretici metinler olarak sınıflandırılmış ve çeşitli ilkeler doğrultusunda
incelenmiştir.
 Araştırmadan elde edilen bulgular sonucunda, 5. ve 6. sınıf TED Anadilim Türkçe
ders kitaplarında yer alan dilsel metinler genel olarak türünün özelliklerini yansıtan,
çocukların düzeyine uygun, okuma ilgisi ve sevgisi uyandıracak özellikler taşımaktadır.
Görsel metinlerin ise çoğunlukla çocukların görsel algısını ve estetik beğenisini
karşılayacak, resim sanatına ilgisini devindirecek ve onlarda resim yapma isteği
uyandıracak nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır.
 KKTC ilkokul 5. sınıflar için hazırlanmış metinlerin ayni ilkeler doğrultusunda
yetersiz kaldığı gözlemlenmiş; 6. sınıflar için hazırlanmış metinlerin ise, TED yayını olan
Anadilim Türkçe ders kitaplarındaki metinlerle benzer özellikler olduğu sonucuna
varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Türkçe Öğretimi, Türkçe Ders Kitapları, Dilsel Metin, Görsel
Metin, Öğretici Metin, Yazınsal Metin

Abstract:
In this study, written and visiual texts are examined qualitatively from both
primary education Turkish text books (TED publication and TRNC National Education
and Culture Ministry publication) are examined qualitatively. 32 of reading texts which
selected randomly from 5th and 6th grades classified as literary and didactic texts and
analysed descriptive based on several principles.
 As a result of research findings, the majority of the texts in primary education Turkish
text books which published by TED, are reflecting the characteristics of its type,
appropriate for the child and for his/her reality and stimulate child for reading.
The majority of visual texts generally hve characteristics of art that can develop child's
visual perception, esthetic appreciation, their interest to art and their desire to create
paintings.
 On the other hand, it is analysed that the texts which selected for TRNC primary
education 5th grade text books are inadequate towards the same principles. However, the
texts which selected for TRNC primary education 6th grade text books same inadequate
as TED publications.
Key words: Teaching Turkish, Turkish Text Books, Written Texts, Visual Texts,
Didactic texts, Literary Texts