Genç erişkinlerde kozmetik cerrahi arayışı, beden algısı, benlik saygısı ve ilişki doyumu arasındaki ilişki: Bir model önerisi
The relationship between cosmetic surgery, body image, self-esteem, and relationship satisfaction in young adults: A model suggestion
Yazar: EZGİ TAN DİNSEL
Danışman: PROF. DR. ÜLKER MERAL ÇULHA
Doğuş Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Beden imajı = Body image ; Benlik saygısı = Self esteem ; Genç yetişkinler = Young adult ; Kozmetik cerrahi = Cosmetic surgery ; Yakın ilişkiler = Intimate relationship ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students ; İlişki doyumu = Relationship satisfaction

Özet:
Tüm dünyada kozmetik cerrahi müdahalelerine başvuran kişi sayısı hızla artarken kozmetik cerrahinin uygulandığı yaşlar da giderek düşmektedir. Genç erişkinlik dönemi kimlik gelişimi açısından önemli bir gelişim dönemidir. Bu çalışmada genç erişkinlerde kozmetik cerrahi arayışı ile beden algısı arasındaki ilişkide, kozmetik cerrahi ile en çok ilişkili bulunmuş iki önemli ruhsal faktör olan benlik saygısı ve romantik ilişki doyumunun aracılık etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemi, 18-25 arasındaki 293 kadın ve 101 erkek olmak üzere toplam 394 üniversite öğrencisi genç erişkinden oluşmaktadır. Katılımcılara Kozmetik Cerrahiyi Kabul Ölçeği (KCKÖ), Beden Algısı Ölçeği (BAÖ), Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ) ve Çok Boyutlu İlişki Doyum Ölçeği (ÇBİDÖ) uygulanmıştır. Uygulanan analizler sonucunda beden algısı ile kozmetik cerrahiyi kabul puanları arasındaki ilişkide benlik saygısının aracı rolü olduğu bulunmuştur. Beden algısı ve kozmetik cerrahiyi kabul arasında ilişki doyumu, ilişki kaygısı, ilişki izlenimi ayarlama, ilişkide kendine güven alt boyutlarının kısmi aracılık rolü olduğu saptanmıştır. Sonuçlarımız kozmetik cerrahi motivasyonunda beden algısının yanı sıra diğer ruhsal faktörlerin de önemli etkilerinin de olduğuna dikkat çekmektedir.

Abstract:
As the number of people seeking cosmetic surgery grows rapidly across the world, the average age at which people seek cosmetic surgery is steadily declining. Young adulthood is the period in which identity construction develops. Body image is a crucial component of identity. The aim of this study was to explore the mediating impact of self-esteem and romantic relationship satisfaction, two significant psychological variables associated with cosmetic surgery, on the relationship between cosmetic surgery seeking and body image in young adults. The study group consists of 394 individuals, 293 female and 101 male university students aged 18-25. The participants were administered the Sociodemographic Information Questionnaire, the Acceptance of Cosmetic Surgery Scale (ACSS), the Body Image Questionnaire (BIQ), the Rosenberg Self-Esteem Scale (RSES), and the Multidimensional Relationship Questionnaire (MRQ). As a result of the analyzes performed, it was determined that self-esteem had a mediator role in the relationship between body image and cosmetic surgery acceptance scores. Relational satisfaction, relational anxiety, relational monitoring, relational esteem sub-dimensions of relationship satisfaction had a partial mediator role in the body image and cosmetic surgery acceptance scores. Our results draw attention to the fact that other mental factors besides body perception also have important effects on motivating for cosmetic surgery.