Denetim etkinliğinin artırılmasında analitik inceleme prosüdürlerinin kullanımı ve Türkiyede`deki denetim firmalarına yönelik bir araştırma /
Yazar: SEVAL KARDEŞ
Danışman: PROF.DR. FERRUH ÇÖMLEKÇİ
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Doktora, 1995
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Firmalar = Firms ; Muhasebe denetimi = Accounting audit

Özet:
ÖZET Türkiye'deki denetim olgusu ilk kez 1989 yılında çıkan 3568 sayılı meslek yasası ile başlamıştır. Söz konusu yasayla birlikte ülkemizde ulusal ve uluslararası düzeyde bir çok denetim firması faaliyet göstermeye başlamıştır. Para ve sermaye piyasalarının hızla gelişmesi, bu piyasalarla ilgili bilgi kullanıcılarının alacakları finansal kararlarında yanıltılmamalan gereğinin ortaya çıkması sonucu denetim önem kazanmıştır. Bu bağlamda yapılan denetime yönelik olarak ortaya çıkan ve giderek artan ihtiyaç karşısında yapılan denetimlerin de kalitesinin artırılması gerekir. Denetim kalitesinin artırılması ise çalışmanın daha etkin ve yeterli hale getirilmesi ile mümkündür. Bu çalışmada denetim firmalarının yaptıkları denetimlerde etkinliği arttırmak için kullanabilecekleri analitik inceleme prosedürleri ele alınarak bunların denetim sürecinde uygulanış biçimleri ve elde edilen sonuçların denetim üzerinde yarattığı etkiler incelenmiştir. Bu amaçla Türkiye'de Sermaye Piyasası Kurulu'na ve Türkiye Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliği'ne bağlı olarak faaliyet gösteren 43 adet denetim firması üzerinde araştırma ve inceleme yapılmıştır. Araştırma, kişisel görüşme yoluyla anket şeklinde yapılmıştır. Daha etkin bir denetim yapmak isteyen denetim firmalarının analitik inceleme prosedürlerinin neler olduğunu, uygulama biçimlerini ve uygulayacakları denetim aşamalarını belirlemeleri gerekmektedir. Analitik inceleme prosedürlerinin denetim çalışmasının her aşamasında yoğun bir şekilde kullanılması hem denetimin etkinliğinin artırılması hem de denetçinin objektif bir denetim görüşüne ulaşması açısından çok önemlidir. Bu çalışmada yapılan denetimlerin etkinliğin artırılması açısından analitik inceleme prosedürlerinin ne kadar önemli ve gerekli olduğu ortaya koyulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
ABSTRACT Auditing, with the same meaning as it is today, started first with the Professional Law (3568) dated 1989. Beginning with that Professional Law many auditing firms at national and international level began to operate in our country. Auditing gained importance with the rapid advances of money and capital markets and also with the need of reliability in the financial decisions of the information users. Furthermore, as the result of the increasing need for auditing, the quality of auditing should be developed. This increase in the quality can be achieved by more efficient and effective auditing. In this study, the analytical review procedures, that are used to increase the effectiveness of the auditing process, are discussed with their application and the effects on auditing gained form the results of the procedures. In order to achieve that goal 43 Auditing firms of Capital Market Board and Union of Chamber of Registered Book Keeping And Certified Public Accountants of Turkey are visited and questioned. This research is made as a questionaire work with personal interview. Auditing firms must determine their analytical review procedures, their application methods and auditing stages that they plan to perform. The widespread usage of analytical review procedures in every stage of audit is very important as it increases the audit effectiveness and it causes the auditor to gain objective auditing view as well. In this study has attempt to demonstrate how the analytical review procedures are important and necessary in order to increase the effectiveness of audit.