Geocaching oyunu ile desteklenmiş probleme dayalı öğrenmenin doğal afetler konusunun öğretimine etkisi
The effect of problem based learning supported by Geocaching game on teaching natural disasters
Yazar: RUKİYE ADANALI
Danışman: PROF. DR. METE ALIM
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Coğrafya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Coğrafya = Geography ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Afetler = Disasters ; Coğrafya öğretimi = Geography teaching ; Doğal afetler = Natural disasters ; Eğitici oyunlar = Education plays ; Küresel konumlandırma sistemleri = Global positioning system ; Oyunla öğretim = Teaching with game ; Probleme dayalı öğrenme = Problem based learning

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı Coğrafya öğretmenliği Çevre Sorunları dersi doğal afetler konusunun öğretiminde Eğitici Geocaching Oyunu (EGO) ile desteklenmiş Probleme Dayalı Öğrenme (PDÖ) yaklaşımının, öğrencilerin akademik başarılarını, bilgilerinin kalıcılığını ve problem çözme becerilerini nasıl etkilediğini sorgulamak ve PDÖ-EGO yaklaşımının uygulanabilirliğini  ortaya koymaktır.
Yöntem: Çalışmada Paralel karma yöntem deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu kolay ulaşılabilir durum örneklemesi ile seçilen 19 Coğrafya öğretmen adayı oluşturmaktadır. Uygulama 2015-2016 öğretim yılı bahar döneminde gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları İklim Kökenli Doğal Afetler Akademik Başarı (İKDABT) ve kalıcılık testi; problem çözme envanteri; açık uçlu anket; odak grup görüşmeleri; sınıf içi ve sınıf dışı gözlem formları, PDÖ oturum günlükleri ile PDÖ-EGO ölçek ve materyalleridir. Nicel veriler ilişkili örneklemler t-testi ve tek faktörlü tekrarlı ölçümler ANOVA testi ile analiz edilmiş; nitel veriler ise betimsel, doküman ve içerik analizlerine tabi tutulmuştur.     
Bulgular: Nicel veriler, PDÖ-EGO'nun öğrencilerin başarılarında istatiksel olarak anlamlı bir farklılık ortaya çıkarmasına ve bilginin kalıcığını göstermesine karşın problem çözme becerileri üzerinde etkisi olmadığını göstermektedir. Nitel veriler ise öğrencilerin problem çözme becerilerinin arttığını, GPS teknolojisini kullanmayı öğrendiklerini, EGO'nun derse motivasyonu artırıp çevre sorunları ve afet bilincinin gelişmesine katkıda bulunduğunu göstermektedir.
Sonuç: EGO, öğrencilerin PDÖ sürecini kolaylaştırmış ve öğrenciler tarafından bir Coğrafya oyunu olarak değerlendirilmiştir; PDÖ'nün ise öğrencilerin aktif olarak kendi öğrenmelerini sahiplenmesine ve meslek hayatlarına hazırlanmalarına katkı sağladığı görülmüştür. Araştırma sonuçları, PDÖ-EGO yaklaşımının Coğrafya ve Çevre Sorunları dersinde uygulanabilir olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin başarıları ve bilginin kalıcılığına ilişkin nicel bulgular, nitel bulgularla örtüşürken, problem çözme becerisinde birbirini desteklememektedir. Ayrıca akademik başarısı düşük öğrencilerin süreçte daha başarılı oldukları gözlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Eğitici Geocaching Oyunu, GPS (Küresel Konumlandırma Sistemleri) Teknolojisi, Probleme Dayalı Öğrenme Yaklaşımı, İklim Kökenli Doğal Afetler Başarı Testi, sınıf dışı eğitim, çevre eğitimi.

Abstract:
Purpose: The aim of this study was to investigate not only the usability of the PBL-IGG (The Problem-Based Learning Supported by Geocaching Game) in Environmental Problems course to the subject of "Natural Disasters" but also the influence of PBL-IGG on students' achievement, retention of knowledge, and problem-solving skills
Method: The Triguangilation mixed method was followed and 19 Geography teacher candidates were selected by convenience sampling method. The application was carried out in the 2015-2016 academic year Spring Term. As the data collection tool, Problem-Solving Inventory, İKDABT Achievement Test, focus group interviews, open-ended questionnaires, class and outdoor education observation forms, PBL-IGG portfolios and PBL journals were used. The quantitative data were analyzed by t-test for related samples and one-way repeated measures ANOVA test; qualitative data were analyzed by content, descriptive and  document analysis.
Findings: Quantitative data results revealed that PBL-IGG had a statistically significant difference in academic achievement; retention of knowledge was positive, but it hadn't effect on problem solving skills. According to the quantitative data results, GPS had learned; PBL-IGG had positive effect on students' problem-solving skills; increased the motivation, environmental awareness and disaster consciousness.
Results: IGG facilitated the PBL process and recognized as a Geography game by students. According to the results the PBL-IGG approach was applicable in the Geography and Environmental Problems course. The quantitative and qualitative data supported each other at the students' achievement and retention of knowledge but the results weren't the same for problem-solving skills. Also, the unsuccessful students were more successful in PBL.

Keywords: Instructional Geocaching Game (IGG), Global Positioning Systems (GPS) Technology, Problem-Based Learning Approach, Natural Disasters of Climate Achievement Test (İKDABT), environmental education, outdoor education.