Bazı tetrametilamonyum tuzlarının epr tekniği ile incelenmesi
Investigation of some tetramethylammonium salts by epr technique
Yazar: ESAT BOZKURT
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM KARTAL
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Bölümü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: EPR = EPR ; Elektron spin rezonans = Electron spin resonance ; Kızılötesi = Infrared ; Radikaller = Radicals ; X ışını kırınımı = X ray diffraction

Özet:
Bu çalışmada, karışık ligandlı 9 adet tetrametilamonyum kompleksi sentezlendi. Bunlardan tetraetilamonyum tetrametilamonyum tetrabromobakır(II), tetrametilammonium -hidrojen fumarat- fumarik asit ve tetrametilamonyum hidrojen 4,5-dikloroftalat komplekslerinin yapıları X-ışınları kırınımı tekniğiyle belirlendi. Tetrametilamonyum -hidrojen fumarat- fumarik asit bileşiğinin kristal yapısında, çok kuvvetli hidrojen bağının olduğu bulundu.? -ışınları ile ışınlanan [(CH3)4N]2SiF6, [(CH3)4N]H2F3, [(CH3)4N]2ZnF4, [(CH3)4N]2CdF4, kristallerinin oda sıcaklığında alınan EPR spektrumlarında serbest elektron 9 özdeş proton ve bir adet 14N çekirdeğiyle etkileştiğinden ışınlama sonucu meydana gelen radikal, radikalinin EPR özelliklerini taşıdığı anlaşıldı.Tetraetilamonyum tetrametilamonyum tetrabromobakır(II) tek ve toz kristallerinin EPR spektrumları 5-297 K sıcaklık aralığında incelendi. Spektrumlardan çizgi genişliklerinin ve g tensörlerinin sıcaklığa bağlı olduğu gözlendi. Cu(II) kompleksinin EPR değerlerinin sıcaklığa bağımlılığı dinamik Jahn-Teller etkisi olarak açıklandı.EPR çalışmasından, ? -ışınlarıyla ışınlanan tetrametilammonium -hidrojen fumarat- fumarik asit tek kristallerinde meydana gelen bozukluklar radikaline atfedildi. ? -ışınlarıyla ışınlanan tetrametilamonyum hidrojen sülfat kristallerinin oda sıcaklığında kaydedilen EPR spektrumlarından, ışınlamadan sonra oluşan radikal radikalinin özelliklerini taşıdığı anlaşıldı.? -ışınlarıyla ışınlanan [(C2H5)4N][(CH3)4N]ZnCl4 kristallerinin oda sıcaklığında kaydedilen EPR spektrumlarında serbest elektron 6 özdeş proton ve bir adet azot çekirdeğiyle etkileştiğinden ışınlama sonucu meydana gelen radikal radikaline atfedildi. Son olarak, ? -ışınlarıyla ışınlanan tetrametilamonyum hidrojen ?4,5-dikloroftalat kristallerinin oda sıcaklığında kaydedilen EPR spektrumları ve radikallerinin varlığını göstermektedir.

Abstract:
In this study, nine mixed ligand tetramethylammonium complexes have been synthesized. The crystal structures of tetramethylammonium -hydrogen fumarate- fumaric acid, tetraethylammonium tetramethylammonium tetrabomocuprate (II) and tetramethylammonium hydrogen 4,5-dichloro phthalate complexes have been determined by X-ray diffraction technique. In the crystal structure of tetramethylammonium -hydrogen fumarate- fumaric acid compound, it was found that there is very strong hydrogen bonding.The recorded EPR spectra of ? - irradiated [(CH3)4N]2SiF6, [(CH3)4N]H2F3, [(CH3)4N]2ZnF4 and [(CH3)4N]2CdF4 single and powders crystals at room temperature has indicated a radical having the properties of radical in which there is hyperfine interactions of the free electron with nine equivalent methyl protons and 14N nucleus.The EPR spectra of tetraethylammonium tetramethylammonium tetrabromocuprate (II) single and powder crystals were investigated in the temperature range from 5 to 297 K. Linewidthes and g tensors of the spectra were found to be temperature dependent. The temperature dependence of EPR values of the Cu(II) complexes explained in terms of dynamic Jahn-Teller effect.From the EPR study, the defects occurred in ? - irradiated tetramethylammonium-hydrogen fumarate-fumaric acid single crystals were attributed to radicals.The recorded EPR spectra of ? - irradiated tetramethylammonium hydrogen sulphate crystals at room temperature has shown the properties of radical.The EPR study of ? - irradiated [(C2H5)4N][(CH3)4N]ZnCl4 single and powder crystals at room temperature gives the spectra that can be attributed to the radical due to the hyperfine interactions of the free electron with six equivalent methyl protons and 14N nucleus in the radical.Finally, the EPR spectra of ? - irradiated tetramethylammonium hydrogen 4,5-dichloro phthalate crystals indicated the existence of , and radicals at room temperature.