hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Metasezgisel algoritmalarda çevrimiçi ayarlama ile uyarlanabilir parametre kontrolü
Adaptive parameter control in metaheuristic algorithms using online tuning
Yazar: BEKİR AFŞAR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA SERDAR KORUKOĞLU
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Bölümü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control
Dizin: Parametre optimizasyonu = Parameter optimization

Özet:
Metasezgisel algoritmalar (Metaheuristic Algorithms - MHA)'ın sahip olduğu stratejik parametreler için belirlenen değerler, algoritmaların performansına doğrudan etki etmektedir.  Problemden bağımsız geliştirilen MHA'ların daha iyi bir performansa sahip olmaları için parametre değerlerinin problemden probleme değişkenlik göstermesi ve ayrıca algoritmanın çalışması sırasında güncellenmesi gerekmektedir. 
Bu tez çalışmasında, MHA'lar için stratejik öneme sahip parametreler için iki adet çevrimiçi parametre kontrol yöntemi geliştirilmiştir. Bunlardan birincisi, çalışma zamanında arama sürecinden gelen geri-bildirimlere göre parametre değerlerinin güncellendiği uyarlanabilir parametre kontrolüdür. İkincisi ise parametre değerlerinin doğrudan algoritmanın yönetimine bırakıldığı kendinden-uyarlanabilir parametre kontrolü yöntemidir. Önerilen bu yöntemler, MHA'ların iyi örneklerinden olan; yapay arı kolonisi (Artificial Bee Colony - ABC) algoritmalarından Improved ABC (IABC) algoritması ile ateş böceği algoritması (Firefly Algorithm - FA) üzerinde uygulanmıştır. Geliştirilen uyarlanabilir IABC ve FA versiyonları, büyük ölçekli eniyileme problemlerini içeren SOCO fonksiyon kümesi üzerinde çalıştırılarak yöntemlerin başarımı değerlendirilmiştir ve tartışılmıştır.

Abstract:
Specified values of the strategic parameters owned by the metaheuristic algorithms (MHA) have a direct impact on the performances of the algorithms. For better performance of problem independently developed MHA's, parameter values are subject to change from problem to problem and also need to be updated during the run of the algorithm. 
In this thesis, two online parameter control methods have been developed for the strategic parameters of MHAs. One of them is, adaptive parameter control which updates parameter values according to the feedbacks coming from the search process during run of the algorithm. The second method is management of the parameter values left to the algorithm itself called self-adaptive parameter control. These two methods have been applied to the improved ABC (IABC), one of the artificial bee colony (ABC) variant, and firefly algorithm (FA), which are good examples of MHA's. Developed adaptive IABC and FA algorithms were tested on SOCO function set which has large-scale optimization problems and performance of the methods was evaluated and discussed.
Altınoluk yapay resif alanında kullanılan küçük ölçekli av araçlarının av kompozisyonu
Small scale fishing gear used to fishing composition in Altinoluk artificial reef area
Yazar: CANBERK PELİSTER
Danışman: PROF. DR. ALTAN LÖK
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Paragat = Paragat ; Yapay resifler = Artificial reefs

Özet:
Bu tez Edremit Körfezi Altınoluk yapay resif alanında yürütülmüştür. Proje, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından 2011 de başlatılmış ve 2013 te tamamlanmıştır. Bütçesi 5.000.000 TL olan projede, biyolojik çeşitliliğin korunması ve küçük ölçekli balıkçılığın geliştirilmesi hedeflenmektedir.
Çalışmanın amacı, yapay resif alanında kullanılan küçük ölçekli av araçlarının (uzatma ağı, paragat, sürükleme takımları ve olta) av kompozisyonu ve birim çabaya düşen av gücünün tespit edilmesidir. Bölgedeki fiziko-kimyasal parametreler (sıcaklık, tuzluluk, çözünmüş oksijen ve pH) CTD (YSI 6600 multiprobe) kullanılarak incelenmiştir.
Çalışmada küçük ölçekli av araçları ile 78 türe ait 1314 birey kayıt edilmiştir. Mevsimlere göre en verimli av aracının Yaz mevsiminde uzatma ağı, sonbahar ve kış mevsiminde sırtı olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this thesis was conducted in the artificial reef area in Gulf of Edremit. The Project was started at 2011 and finalized at 2013 by Food, Agriculture and Livestock Ministry. Budget was 5 million TL and main purposes were developing small-scale fisheries and protect marine biodiversity.
The aim of the study is to determine catch composition and catch per unit effort of small-scale fishing gears (gill net, longline, trolling, angling). Physical-chemical parameters in artificial reef area have been investigated using by CTD (YSI 6600 multi-probe).
In this study, 78 species and 1314 individuals were recorded using by small-scale fishing gear. The most productive fishing gear was gill nets in summer, trolling was dound the effective gear in fall and winter.
Galaktoz oksidaz -miyoglobin hibrid sistemine dayalı mediyatör esaslı yeni bir biyosensör tasarımı
Desing of a new mediated biosensor based on galactose oxidase- myoglobin hybrid system
Yazar: BELGİN SERT SERDAR
Danışman: PROF. DR. EROL AKYILMAZ
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Bu tez çalışmasında biyosensör teknolojisine yeni ve orijinal bir bakış açısı getiren D-galaktoz tayinine yönelik, altın elektrod (Au)-tiyonin-glutaraldehit (GA)-nafyon modifiye galaktoz oksidaz- miyoglobin hibrid biyosensörü tasarımı amaçlanmıştır. Geliştirilen biyosensör sisteminde öncelikle altın elektrod yüzeyine tiyoninin elektropolimerizasyonu gerçekleştirildi. Ardından elektrod üzerine glutaraldehit damlatılarak enzim-protein çözeltisinin (galaktoz oksidaz ve miyoglobin) çapraz bağlanma ile  immobilizasyonu sağlandı. Son olarak elektrod nafyon çözeltisi ile muamele edilerek altın-tiyonin-GA-nafyon modifiye biyosensör hazırlanması için gerekli tüm basamaklar tamamlanmış oldu. 
Hazırlanan biyosensörün optimizasyon çalışmalarında öncelikle optimum tiyonin miktarı, optimum glutaraldehit miktarı, optimum galaktoz oksidaz aktivitesi, optimum miyoglobin miktarı, optimum nafyon miktarı  gibi parametreler çalışıldı. Çalışma koşullarının optimizasyonunda pH optimizasyonu ve sıcaklık optimizasyonu gerçekleştirildi. Biyosensörün karakterizasyon çalışmalarında D-galaktoz için doğrusal tayin aralığı, tekrarlanabilirlik, substrat spesifikliği, girişim etkisi ve depo kararlılığı gibi parametreler araştırılmıştır.

Abstract:
In this thesis, desing of a gold electrode (Au) surface thionine –glutaraldehyde nafion modified galactose oxidase- miyoglobin hybrid biosensor which brings a new and original perspective to biosensor technology intended for D-galactose determination. Firstly, electropolymerization of thionine was applied on surface of gold to develop biosensor system. Then, provided immobilization of enzyme-protein solution (galactose oxidase and myoglobin) with cross-linking via dropping glutaraldehyde on the electrode. Finally electrode coating with a nafion was completed that gold –thionine-GA-nafion modified all the steps required fort he biosensor preparation.
In the optimization studies of the biosensor firstly bioactive layer components such as optimum thionine amount, optimum  glutaraldehyde amount, optimum  galactose oxidase activity, optimum myoglobin amount,optimum nafion amount  were carried out. In the optimization of working conditions; optimum pH and optimum temperature were also investigated. Afterwards, in the characterization studies of the biosensor some paramaters such as linearity, reproducibility, storage stability were determined.
Hisse senedi getirilerinin öngörüsünde finansal zaman serisi modellerinin karşılaştırılması: Borsa İstanbul  örneği
Comparative performance of models of financial time series in forecasting stock returns: The case of İstanbul Stock Exchange
Yazar: HANDE YEŞİL
Danışman: PROF. DR. ASİYE ÖZLEM ÖNDER
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics
Dizin: Borsa = Stock exchange ; Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Hisse senedi getirileri = Stock returns ; Zaman serileri = Time series

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, 1990:02 ve 2012:12 dönemleri arasında ele alınan Borsa İstanbul BIST 100 endeksi günlük getiri serisinin öngörüsünde, haftanın günlerini temsil eden değişkenler ilave edilerek, doğrusal (entegre olmuş otoregresif hareketli ortalama) ARIMA modelleri ve oynaklığı da göz önüne alan (otoregresif koşullu değişen varyans) ARCH-GARCH modellerinin performanslarını karşılaştırmaktır. Bu amaçla öncelikle her bir oynaklık modeli kendi aralarında karşılaştırılmış ve o sınıf içindeki oynaklığı en iyi tahmin eden model belirlenmiştir. Daha sonra kendi sınıfındaki en iyi oynaklık modellerinin örneklem dışı performansları karşılaştırılmıştır. Böylece, BİST 100 getiri serisini en iyi şekilde tahmin eden model elde edilmiştir. Sonuçlar, (Üssel GARCH) EGARCH(1,1) modelinin finansal getiri serisini öngörmede ARIMA modelleri dahil olmak üzere diğer modellere göre daha başarılı olduğunu göstermiştir.

Abstract:
The aim of this study is to estimate the ISE 100 return series in the best form with day of the week effect using daily data set which is covered a period from 1990:02 to 2012:12. In this case, the financial time series were estimated with linear ARIMA (Autoregressive Integrated Moving Average) models and ARCH-GARCH (Autoregressive Conditional Heteroscedasticity - Generalized ARCH) models which estimate the volatility. Primarily, each volatility model was compared among themselves and model which estimate the volatility best, was identified in that class. After, the performances of out of sample forecast of the best volatility models in their own class were compared. By this method, the best model that estimated the volatilty were obtained. The results showed that the determined model of EGARCH (Exponential GARCH) which were used to model and forecast the volatility of financial return series had better performance compared to other models.
İzmir Bornova koşullarında yazlık ve kışlık bazı aspir çeşitlerinin verim ve verim unsurlarının karşılaştırılması
Comperative on some winter and summer safflower cultivars of yield factors in İzmir Bornova conditions
Yazar: DUYGU İNAN
Danışman: PROF. DR. NACİ ALGAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 2010-2011 ve 2011-2012 yıllarında Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü'ne tahsis edilen deneme tarlalarında kurulmuştur. 3 adet aspir çeşidi (Remzibey, Dinçer ve Yenice) ve 4 adet populasyon (TR 42630, TR 42670, TR 49119, TR 64702), 2 yıl süre ile İzmir/Bornova ekolojik koşullarında Tesadüf Blokları Deneme Deseni'ne uygun olarak 4 tekrarlamalı olarak kurulmuş olan denemeler yazlık ve kışlık olacak şekilde 2 farklı ekim zamanında, tarla koşullarında gerçekleştirilmiştir.
Yapılan çalışmanın sonucunda elde edilen sonuçlara göre; kışlık ekimin yazlık ekime göre her iki yılda da, bütün agronomik ölçümlerde ve bütün çeşit ve hatlarda daha yüksek değerler verdiği saptanmıştır. İstatistik değerlendirmenin sonucunda verim olarak en yüksek değer kışlık ekimde ilk yıl 216,3 kg/da ve  ikinci yıl 138,9 kg/da olarak Remzibey çeşidinden elde edilmiştir.

Abstract:
This study, was conducted in the years of 2010-2011 and 2011-2012  in the fields of Ege University, Faculty of Agriculture, Department of Field Crops. The experiment was carried out in the field conditions with three safflower cultivars (Remzibey, Dinçer ve Yenice) and four populations (TR 42630, TR 42670, TR 49119, TR 64702) for two years to be four repeat in İzmir/Bornova ecological conditions, in winter and summer times as a two different sowing date times.   
According to the results that have been found; winter sowing gaves better results compare with the summer sowing, for two years in all agronomic measurements and all cultivars and lines. At the end of the statistical rating, in a yield factor the highest number taken from the Remzibey cultivar first year 216,3 kg/da and second year 138,9 kg/da.
Toplu sulama sistemlerinde bilgi teknolojilerinin kullanım olanaklarının araştırılması
Investigate the possibility of using information technologies for collective irrigation system management
Yazar: KINAN NAEEM
Danışman: PROF. DR. MEHMET SÜER ANAÇ
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, Manisa ili Alaşehir ilçesi Akkeçili köyü işletme sahasında bulunan toplu sulama sisteminde, Uzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS)'nden yararlanarak toprakların bünye, arazi sınıfı, alt sınıf özellikleri, tuzluluk, sodyumluluk, drenaj kabiliyeti, toprak derinliği, infiltrasyon, hidrolik geçirgenlik gibi temel özellikleri ile şimdiki arazi kullanımı durumu, su istekleri, sulama sistemi ile dağıtılması planlanan su miktarları ve iklim koşulları dikkate alınarak, uygun sulama programının oluşturulması amaçlanmıştır. Bu amaca yönelik olarak, CBS ile mülkiyet bilgilerine dayalı bir veri tabanı oluşturulmuştur. Sulama Bilgi Sistemi veri tabanının geliştirilmesinde ve sulama planının hazırlanmasında girdi olarak, uzaktan algılama görüntüsünün işlenmesinden elde edilen yerleşim yerleri, sulama kanalları ve yollara ilişkin bilgiler ile önceki çalışmalardan elde edilen proje sınırları, toprak özellikleri, arazi parselasyon durumu gibi mevcut bilgiler kullanılmıştır. Çalışma amacı doğrultusunda mekânsal analiz çalışmaları ile birlikte sorgulamalar yapılmış ve araştırma alanı için sorunlu alanlar belirlenerek sulama yönetimine ilişkin önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study aimed to determine the appropriate irrigation management based on Remote Sensing and Geographic Information System (GIS) techniques in Alaşehir-Akkeçili collective irrigation system. Some properties like the soil structure, land classes, sub-class properties, salinity, sodium, drainage capability, soil depth, infiltration, hydraulic conductivity, as well as the features of current land use, water requirements, the amounts of water that has to be distributed by irrigation system, and climate conditions were evaluated by the GIS and a database based on the land ownership was created. In order to develop an irrigation information system database, the project boundaries, soil properties and farm parcellation status obtained from previous studies. On the other hand, information on residential area, roads and irrigation canals were developed by Remote Sensing techniques. The database was used to develop an appropriate irrigation management plan. By means of GIS and Remote Sensing, spatial analysis was raised and according to the identified problem area and applications, recommendations on irrigation management were suggested.
Korozif özofajit : 119 olgunun retrospektif irdelenmesi
Corrosive esophagitis :A retrospective evaluation of 119 cases
Yazar: NİYAZİ BOZKURT
Danışman: PROF. DR. AHMET ÖMER ÖZÜTEMİZ
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Endoskopi = Endoscopy ; Endoskopi-gastrointestinal = Endoscopy-gastrointestinal ; Gastrit = Gastritis ; Korozyon = Corrosion ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Yanıklar = Burns ; Yanıklar-kimyasal = Burns-chemical ; Özofajit = Esophagitis

Özet:
Bu çalışmada 2003-2013 yılları arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Gastroenteroloji kliniğine korozif madde alımı nedeniyle yatırılan 18 yaş ve üzerindeki hastaların demografik verileri; adı, soyadı, cinsiyetleri, yaşadıkları yer, medeni durumları, yaşları; alınan korozif maddenin kimyasal yapısı, miktarı, alım nedeni; korozif madde alımı sonrası yapılan endoskopi bulguları; başvuru esnasında tansiyon, ateş, nabız ölçümleri; başvuru esnasında klinik semptom ve bulgular; başvuru sırasında fistül, perforasyon, striktür gibi komplikasyonların gelişimi; başvuru esnasında  hematokrit, lökosit, sedimetasyon gibi  laboratuvar verileri kaydedildi ve aralarında istatistiksel analiz ile korelasyon varlığı araştırıldı.Yapılan önceki çalışmalarla benzer şekilde bizim çalışmamamızda da  intihar amaçlı korozif madde alımlarında  alınan madde miktarının kazara alımlara göre daha fazla olduğu , bu nedenle morbidite ve mortalitesinin kazara ölümlere göre daha yüksek olduğu görülmektedir. Bundan dolayı intihar amaçlı gastrointestinal maruziyetlerin çok daha ciddi değerlendirilmesi gerekmektedir.


ANAHTAR KELİMELER: Korozif madde, korozif özofajit, korozif gastrit, endoskopi

Abstract:
This study was conducted on patients aged 18 and above who were hospitalized between 2003-2013 at the Gastroenterology Clinical of the Ege University Faculty of Medicine Hospital due to the ingestion of corrosive substances. Within the context of this study, the following data were obtained and recorded: the demographic data of the patients; the name, surname, gender, domicile, civil status and age of the patients; the chemical structure and quantity of the ingested substance, and the reason for its ingestion; the endoscopy findings following the ingestion of the corrosive substance; the blood pressure, body temperature and pulse of the patients at the time of admission; the clinical symptoms and findings at the time of admission; the development/presence of complications such as fistulas, perforations and strictures; and the laboratory values for hematocrit, leukocyte and sedimentation at the time of admission.The correlations between these factors were also investigated using statistical analyses.In parallel with previously conducted studies; our study has also demonstrated that cases of suicide generally involve the ingestion of larger quantities of chemical substances, and that these cases consequently have much higher morbidity and mortality rates. For this reason, suicide-related gastrointestinal exposures to corrosive substances must be considered and approached more seriously.
AC/PAN kompozit adsorban kullanılarak uranyum adsorpsiyonunun incelenmesi
Investigation of uranium adsorption using AC/PAN composite adsorbent
Yazar: ONUR AMIK
Danışman: DOÇ. DR. CEREN KÜTAHYALI
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Nükleer Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Nükleer Mühendislik = Nuclear Engineering

Özet:
Bu çalışmada Nükleer Yakıt Çevrimi prosesinin her aşamasında değişik pH ve konsantrasyonlarda açığa çıkan uranyum atıklarının güvenli şekilde bertaraf edilebilmesine yönelik olarak asidik (sulu) çözeltilerden uranyum iyonlarını ayırabilecek yüksek kapasiteli ve kararlı bir adsorban elde edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla AC/PAN kompozit adsorbanları hazırlanmıştır. İlk olarak toz haldeki aktif karbon, dimetil formaldehit (DMF) içerisinde çözünmüş olan PAN fiber çözeltisine doğrudan ilave edilmiştir. Daha sonra ise elde edilen çözelti belirli bir süre karıştırıcıda karıştırıldıktan sonra saf su içerisine damlatılarak AC/PAN kompozit adsorbanları elde edilmiştir. Adsorpsiyon denemeleri kesikli (batch) yöntem ile yapılmıştır. Uranyum adsorpsiyonunda etkili olabilecek pH, çalkalama süresi, başlangıç metal konsantrasyonu, sıcaklık, katı-sıvı oranı gibi parametreler incelenmiş ve optimum koşullar belirlenmiştir.
Adsorpsiyonun karakterizasyonunu yapabilmek için adsorpsiyon izotermleri (Langmuir, Freundlich ve D-R) termodinamik parametreler ve reaksiyon kinetiği incelenerek katsayılar hesaplanmıştır.
Elde edilen sonuçlara göre uranyumun sulu çözeltilerden adsorpsiyonunda kullanılabilecek olan AC/PAN kompozit adsorbanlarının üretimi; ekonomik, verimli ve basit bir prosestir. Aynı zamanda asidik çözeltilerden uranyumu adsorplayabilmesi ile avantajlı bir durumdadır.

Abstract:
In this study, it was aimed to produce high capacity and steady adsorbent that can seperate uranium ions from acidic solutions resulted from Nuclear Fuel Cycle Process between different pH and concentrations. For this purpose AC/PAN composite adsorbent was prepared. In the first step, powder carbon was added to the PAN fiber solution that dissolved in Dimetil Formaldehit (DMF). At the second stage, the resulting solution was dropped into MilliQ water that AC/PAN composite adsorbents were obtained. Adsorption experiments was obtained by batch method. The parameters that can be effective for the adsorption process such as, pH, shaking time, initial metal ion concentration, temperature, adsorbent concentration were investigated and optimum conditions were determined..
In order to characterize the adsorption process; adsorption isotherms (Langmuir, Freundlich and D-R), thermodynamic parameters, and reaction kinetics were investigated.
As a conclusion, using AC/PAN composite adsorbents in uranium adsorption is economic and efficent process. On the other hand, uranium adsorption from acidic solutions is an advantage.
Çok boyutlu veriler için kümeleme algoritması geliştirilmesi
Developing clustering algorithm for multidimensional datas
Yazar: SİNEM ÖREN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HASAN BULUT
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
Günümüzde mikrodizi teknolojisi sayesinde genlerin farklı seviyelerini eş zamanlı olarak ifade etmek mümkün hale gelmiştir. Genler içindeki gizli bilgilerin temsil edilmesi, genlerin anlaşılabilirliğini kolaylaştırmakta; ancak gen sayısının fazla olması ve veri setlerindeki yüksek gürültü miktarı gen verilerinin anlaşılmasını zorlaştırmaktadır. Bunun için genlerin anlaşılabilirliğini kolaylaştırmak amacıyla kümeleme kullanılmaktadır. Mikrodizi verileri çok boyutlu verilere en iyi örneklerdendir. Çok boyutlu verileri kümelendirmek için tez kapsamında geleneksel K-means ve PSO kümeleme algoritmaları için başlangıç küme merkezlerinin seçimine yönelik farklı yöntemler geliştirilmiştir. Ayrıca öbek (coreset) yaklaşımı PSO algoritmasına uyarlanmıştır. Geliştirilen yöntemlerin doğruluğu; literatürde sıkça kullanılan Iris, Breast Cancer, CMC, Glass, Heart, Ionosphere, Wine, Yeast, Zoo veri setleri üzerinde test edilmiş ve bu yaklaşımlar Colon Cancer mikrodizi veri seti üzerinde çalıştırılmıştır. Baz alınan geleneksel K-means ve PSO kümeleme yöntemleri ile geliştirilen yaklaşımlar karşılaştırılmış; performansları çözüme ulaşılan ortalama iterasyon sayısı, toplam uygunluk değeri, Rand ve Silhouette indeksleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Deneysel çalışmalarda, geliştirilen yaklaşımların özellik seçimi yapılmış normalize veri setleri üzerinde başarılı sonuçlar verdiği gözlemlenmiştir.

Abstract:
Nowadays, thanks to microarray technology, simultaneously expressing different levels of genes is possible. Although representation of confidential information in genes simplify the intelligibility of them; high number of genes and high amount of noise in the data sets make the intelligibility of gene data difficult to understand. In order to facilitate intelligibility of genes, clustering is used. Microarray data is one of the best examples of multidimensional data. In this study, in order to cluster multidimensional data, different methods for selecting initial cluster centers are developed for the conventional K-means and PSO clustering algorithms. Also, coreset approach is adapted for PSO algorithm. Correctness of the developed methods are examined on the Iris, Breast Cancer, CMC, Glass, Heart, Ionosphere, Wine, Yeast, Zoo datasets which are frequently used in the literature, and also these proposed approaches are run on Colon Cancer microarray data set. The performance of the proposed approaches are compared with the traditional K-means and PSO methods by means of average iteration number, fitness value, Rand and Silhouette index metrics. In experimental studies, we observe that proposed methods give superior results on the normalized datasets in which feature selection process is performed.