Yeni ataşman kazanmak için yapılan işlemlerde kök yüzeyine sitrik asit uygulamasının incelenmesi /
Yazar: AYŞEN GÜLDEN IŞIK EFEOĞLU
Danışman: PROF.DR. UTKU ONAN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1988
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş demineralizasyonu = Tooth demineralization ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Sitrik asit = Citric acid

Özet:
ÖZET Yapılan literatür taramasında kök yüzeyinin sitrik asitle deminer alizasyonunun yeni ataşmana katkısı ile ilgili çelişkili bulgulara yer veren histolojik ve sınırlı sayıda klinik çalışmalar olduğunun görülmesi nedeniyle konunun, klinik kriterle saptanabilir düzeyde rolünü belirlemek amacıyla bu araştırma gerçekleştirildi. Bu çalışma, klinik ve radyolojik değerlendirme sonucunda ya alt veya üst ya da hem alt hem de üst çenelerde birinci küçük azıların da dahil edildiği diş kavsinin ön bölgesindeki vital dişlerde, flap operasyon endikasyonu olan ve araştırma bölgesindeki her yarım çenede diğer yarım çenedeki ile simetrik olmak üzere en az 2 diş çevresinde 5-7 mm arasında kemiküstü periodontal cebe sahip, yaşları 24-42 arasında değişiklik gösteren 15 hasta üzerinde gerçekleştirilmiş olup, böylece 4 ' er dişi kapsayan rastgele iki gruba ayrılmış toplam 48 kontrol ve asit bölgesi veya 184 periodonsiyum değerlendirildi. Araştırma öncesindeki operasyona hazırlık döneminde diştaşı temizliği, kök yüzeyi düzleştirmesi yapıldı ve ağız hijyeni eğitimi verildi. Tam kalınlıkta flap operasyonu yapılan hastalarda, kök yüzeyi düzleştirmesini takiben rastgele seçilmiş sitrik asit grubunu oluşturan çalışma bölgesindeki dişlerin vestibül yüzeylerine 3 dakika süreyle topikal sitrik asit, kontrol grubuna ise aynı sürede serum fizyolojik uygulandı ve asit bölgesi serum fizyolojik ile yıkandı.Operasyondan hemen önce ve operasyondan 4 ve 12 hafta sonra Plak İndeks (PI), Gingival İndeks (GI) ve Dişeti Oluğu Kanama İndeksi (SBI) saptandı. Yine aynı değerlendirme aşamalarında, her hasta için özel hazırlanan akrilik okluzal stentler yardımıyla, dişlerin vestibül yüzeylerin deki mezial ve distal kenar çizgilerinden ve vestibül orta noktalarından dişeti kenarı konum değişikliği, periodontal cep derinliği ve klinik ataşman düzeyi ölçümleri saptanarak periodontal dokulardaki değişiklikler istatistiksel olarak karşılaştırıldı. Bulguların değerlendirilmesi sonucunda, plak indeks, gingival indeks, dişeti oluğu kanama indeksi açısından kontrol ve asit grupları arasında, tüm ölçüm aşamaları için istatistiksel düzeyde anlamlı farklılık belirlenmedi. Fakat her iki grupta da operasyon sonrası 4. ve 12. haftalarda operasyon başlangıcına göre grup içinde istatistiksel olarak ileri derecede anlamlı farklılıkta dişeti kenarı konum değişikliği, periodontal cep derinliği azalması ve klinik ataşman kazancı elde edildiği görüldü. Ancak kontrol ve sitrik asit grupları arasında hiç bir değerlendirme aşamasında farklılık olmaması nedeniyle bu sonuçlar, kök yüzeyinin sitrik asitle demineralizasyonunun elde edilen yeni ataşmana klinik düzeyde saptanabilir nitelikte katkısı olmadığını ve bu uygulamanın yeni ataşman oluşumunu desteklemediğini gösterdi. Buna karşılık, düzleştirilmiş kök yüzeylerinin sitrik asitle demineralizasyonunun, yumuşak dokuda klinik olarak belirlenebilen düzeyde olumsuz etkisi olmadığı ve bu uygulamanın operasyon sonrasındaki diş duyarlılığını arttırmadığı saptandı.

Abstract:
- 80 - SUMMARY The survey of the literature has showed varying results on the effects of root surface dendneralization by citric acid, histopathologi- cally and clinically. As there were very few researchs on the clinical effects of citric acid dendneralization this study has been planned. Fifteen patients ranging 24-42 years of age who have the anterior teeth with the first premolars on one or both of the jaws with suprabony periodontal pockets (5-7 mm depth) have been selected for this research and flap surgery performed. The teeth have been grouped each consisting 4 teeth on every patient and 48 control and 48 citric acid sites (totally 184 periodontium) have been studied. Scaling, root planing and oral hygene instructions performed for each patient before the clinical procedures. During the full-thickness flap procedures citric acid was applied to randomly selected sites for 3 minutes and saline to control group for the same time. The sites were washed with saline. Plaque index (PI), gingival index (GI), sulcus bleeding index (SBI) scores were assessed just before surgery and on the 4th and 12th weeks postoperatively. Probing depths, clinical attachment levels and the position of marginal gingiva scores were obtained by using individual occlusal stents from the mesial and distal-line angle and mid-vestibul regions of oral aspects of each teeth. The results have compared statistically.- 81 There was no significant differences between the data of plaque index, gingival index and sulcus bleeding index have been compared. There was no significant difference on the 4th and 12th weeks. The differences of clinical attachment levels, probing depths and marginal gingival levels were significant when preoperative and postoperative results were compared. As there was no significant difference between control and citric acid groups it was obvious that there was no clinical effect of citric acid demineralization on the new attachment procedures. On the other hand there weren' t any side effect of citric acid demineralization of soft tissues and tooth sensitivity.