Giresun ilinin sanayi coğrafyası
Industrial geography of Giresun province
Yazar: FATMA EMİROĞLU AYDIN
Danışman: PROF. DR. İHSAN BULUT
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Ekonomik coğrafya = Economic geography ; Endüstri = Industry ; Endüstri sektörü = Industry sector ; Giresun = Giresun

Özet:
Kalkınmışlığın ya da gelişmişliğin en önemli ölçeği olan sanayi, Giresun ilinde de dünyadakine benzer şekilde ev tipi biçimde başlayıp kademeli olarak modern tipe doğru ilerleme göstermiştir. Elbette bu süreç, doğası gereği ilk önceleri ihtiyaçların çevreden karşılanmasıyla yani yerel ham maddelerle başlamış; daha sonra değişik biçimlerde ilerlemeye devam etmiştir. Bu bağlamda Giresun ilinde  sanayi açısından yerel ham maddelerin doğrudan veya basit işlemlerden geçerek tüketildiği Eski Çağ'dan başlayan ve Osmanlı Dönemi'nde  bazı desteklemelerle kısmen yerel kısmen ulusal ihtiyaçları karşılayan üretime dönüşerek nihayet günümüzde uluslararası pazara kadar ulaşabilen bir yolculuk söz konusudur.
Cumhuriyet'in ilk yıllarında ilde birincil tarım ürünü olan fındık, işlenip ihraç edilmektedir. Ancak 1927 verilerine göre ilde sanayi sektöründe çalışan oranı %1 kadardır. Sonraki yıllarda sektörü desteklemek için var olan kuruluşlara yenileri eklenmiş ve 1938'de de ilin en önemli fındık işleyen kuruluşu Fiskobirlik kurulmuştur. İlerleyen yıllar içinde ülkemiz ekonomisine paralel bir seyirde, başta il merkezi olmak üzere çeşitli ilçelerde de öncelikle yerel ham maddeleri işlemek üzere özel ve kamu sermayeli bir çok yeni tesis açılmıştır.
İldeki sanayinin kuruluşunu ve dağılışını şekillendiren faktörlerin başında tarımsal ham madde ve sermaye gelmektedir. İlde yer alan sanayi kuruluşlarının ve çalışanların sayısı birlikte ele alınarak değerlendirildiğinde ilk zamanlarda gıda, içecek ve tütün sanayiinde olan ağırlığın yerini dokuma, giyim eşyası ve deri sanayiine bıraktığı, özellikle büyük ölçekli kuruluşların bu alt sektörlerde toplandığı görülmektedir. Ancak pazar açısından bakıldığında gıda, içecek ve tütün endüstrisi uluslar arası boyuttaki ticareti ile yine ilin sanayisinde önde gelen yerini almaktadır. .
İldeki sanayinin çalışmaya konu olan son yılı 2019 itibariyle iş yeri ve çalışan sayısına göre değerlendirildiğinde iş yeri sayısının %87'si ve çalışan sayısının da %31'inin mikro ölçekli sanayi sınıfında toplandığı görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Giresun, Sanayi, Sanayi Ölçeği, İmalat

Abstract:
The industry, which is the most important scale of development or development, started as a home type in Giresun, similar to the world, and gradually progressed towards the modern type. Of course, this process, due to its nature, first started with meeting the needs from the environment, that is, with local raw materials; then it continued to progress in different ways. In this context, in the province of Giresun, there is a journey that started from the Ancient Age, when local raw materials were consumed directly or through simple processes, and turned into production that met partially local and partially national needs with some supports in the Ottoman Period and finally reached the international market today.
In the first years of the Republic, hazelnut, which is the primary agricultural product in the province, is processed and exported. However, according to 1927 data, the rate of workers in the industry sector in the province is 1%. In the following years, new organizations were added to the existing organizations to support the sector, and in 1938, Fiskobirlik, the most important hazelnut processing company in the province, was established. In the following years, in parallel with the economy of our country, many new facilities with private and public capital were opened in various districts, especially in the city center, primarily to process local raw materials.
Agricultural raw materials and capital are the leading factors that shape the establishment and distribution of the industry in the province. When the number of industrial establishments and employees in the province is evaluated together, it is seen that the weight in the food, beverage and tobacco industry in the early days left its place to the weaving, clothing and leather industries, and especially large-scale organizations are concentrated in these sub-sectors. However, from a market point of view, the food, beverage and tobacco industry takes its leading place in the industry of the province with its international trade. .
When the last year of the industry in the province is evaluated according to the number of workplaces and employees as of 2019, it is seen that 87% of the number of workplaces and 31% of the number of employees are gathered in the micro-scale industry class.
Keywords: Giresun, Industry, Industrial Scale, Manufacturing