İntrakranial cerrahide 3 saati geçen vakalarda kan laktat seviyelerinin postoperatif morbitide ve mortalite üzerine etkileri
The effects of blood lactate levels on postoperative morbitis and mortality in case over 3 HOURS in itracranial surgery
Yazar: BEDRİ İLCAN
Danışman: PROF. DR. FEYZİ ÇELİK
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç: Bu çalışma, kraniyotomi hastalarının yönetiminde serum laktat seviyelerinin önemini belirlemeyi hedeflemektedir
Materyal-Metod: Çalışma etik kurul onayı alındıktan sonra bu çalışma, 01.11.2022- 01.04.2023 tarihleri arasında yapıldı.  Hastaların sözlü ve yazılı onayı alındıktan sonra, Dicle Üniversitesi ameliyathanesinde 3 saati geçen kraniyotomi cerrahi girişimi planlanan ASA I-II-III grubundan 18-75 yaş arası 50 erişkin hasta verileri toplandı ve analiz edildi.
Bulgular: Çalışmamıza yaş ortalaması 43.06 ±15.8 ve %58'i (n=29) kadınlardan oluşan toplam 50 hasta dahil edildi. Hastaların preoperatif anestezi risk durumuna göre; ASA 1 hastaların %8'inde, ASA 2 %74'ünde ve ASA 3 %18'inde saptandı. Hastaların %42'sinde (n=21) en az bir komorbid hastalık saptandı. En sık saptanın komorbidite Hipertansiyon idi. Hastaların %84'ü (n=42) intrakranial kitle nedeniyle opere edilmiştir. Hastaların yaklaşık %85'inin intrakranial kitlelerden oluşan çalışmamızda, ortalama cerrahi süresi 305 dk, ortalama anestezi süresi 334 dk olarak kaydedilmiştir. Verilen sıvı miktarı ortalaması 756 ml olarak kaydedilirken 6 hastaya bir defa 5 hastaya ise 2 defa eritrosit (ES) süspansiyonu verildiği görüldü. Hastaların postoperatif ilk saatlerde bakılan laktat değeri 2.2±1.3 ve postoperatif 24.saatte laktat değeri 1.8 ±1.2 saptandı.  Postoperatif 24.saatte hastaların %92'sinin (n=46) GKS değeri 15 bulundu. Toplam mortalite %4 (n=2) saptandı. Cerrahi süreyle intraoperatif laktat seviyelerinin başlangıç, 2.saat, 4.saat ve 6.sattleri arasında herhangi bir korelasyon saptanmazken 8.saat laktat arasında pozitif yönde korelasyon saptandı.  Ameliyat süresiyle ilişkili laktat seviyeleri süre ilerledikçe bir önceki laktat seviyesiyle varolan pozitif korelasyon daha da güçlenmektedir (p<0.001 her biri için). Buna göre en güçlü korelasyon dördüncü ve altıncı saat laktat değeri arasındadır. Hastaların ameliyat başlangıcındaki ortalama laktat değeri 1.576 saptanmış olup süre ilerledikçe bu seviyeler yükselmektedir. BMI ile hiçbir laktat seviyesi arasında herhangi bir korelasyon saptanmadı. Anestezi süresi, morbiditesi olan grupta (n=33) ortalama 349.09 dakika ve standart sapma 73.80 dakika iken, morbiditesi olmayan grupta (n=17) ortalama 307.06 dakika ve standart sapma 69.98 dakika idi (P=0.046). Cerrahi süreler de benzer şekilde, morbiditesi olan grupta ortalama 320.00 dakika ve standart sapma 72.59 dakika iken, morbiditesi olmayan grupta ortalama 277.06 dakika ve standart sapma 69.98 dakika idi (P=0.041). Yaş, kilo ve BMI (vücut kitle indeksi) açısından iki grup arasında anlamlı bir fark bulunmadı. Yaş için p-değeri 0.943, kilo için p-değeri 0.264 ve BMI için p-değeri 0.534 olarak hesaplandı. Hastanın laktat değerleri, ASA skorları, ek hastalık bulgusu vb özellikler açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı. Anestezi süresi ile morbidite arasındaki ilişki ROC analizi ile incelendiğinde cut-off değeri 330 olduğunda sensitivite %49, spesifisite %83 saptanmıştır. Bu cut-off değerinde AUC (eğri altında kalan alan) %67 (95%CI: 0.503-0.827) saptanmıştır.
Sonuç: Mevcut literatür ve çalışmanızın bulgularına göre, ameliyat süresinin artması hem intraoperatif hem de postoperatif laktat seviyelerinde yükselme ile ilişkilidir. Bu yükselen laktat seviyeleri, morbidite ve mortalite artışına yol açabilir.

Abstract:
Purpose: The aim of this study is to determine the importance of serum lactate levels in the management of craniotomy patients.
Materials and Methods: After obtaining ethical approval, this study was conducted between 01.11.2022-01.04.2023. Data from 50 adult patients aged 18-75 years in ASA I-II-III groups, who underwent craniotomy surgery lasting more than 3 hours in Dicle University Hospital, were collected and analyzed after obtaining verbal and written consent from the patients.
Results: Our study included a total of 50 patients with a mean age of 43.06 ±15.8, 58% (n=29) of whom were female. According to the preoperative anesthesia risk status of the patients, ASA 1 was found in 8%, ASA 2 in 74%, and ASA 3 in 18% of the patients. At least one comorbid disease was found in 42% (n=21) of the patients, with hypertension being the most commonly identified comorbidity. 84% (n=42) of the patients were operated on due to intracranial mass. In our study, approximately 85% of the patients had intracranial masses, with an average surgical time of 305 minutes and average anesthesia time of 334 minutes. The average fluid volume administered was recorded as 756 ml, with 6 patients receiving erythrocyte (ES) suspension once and 5 patients receiving it twice. The lactate value measured in the first postoperative hour was 2.2±1.3, and the lactate value in the postoperative 24th hour was 1.8±1.2. 92% (n=46) of the patients had a GCS score of 15 in the postoperative 24th hour. Total mortality was found to be 4% (n=2). No correlation was found between intraoperative lactate levels and surgical time during the start, 2nd, 4th, and 6th hours, while a positive correlation was found between lactate at the 8th hour. The correlation between surgical time and lactate levels became stronger with the increase in time, and the strongest correlation was found between the 4th and 6th hour lactate values. The average lactate value at the start of the operation was 1.576, which increased with time. No correlation was found between BMI and any lactate level. The mean anesthesia time was 349.09 minutes with a standard deviation of 73.80 minutes in the group with morbidity (n=33), while it was 307.06 minutes with a standard deviation of 69.98 minutes in the group without morbidity (n=17) (P=0.046). Similarly, the mean surgical time was 320.00 minutes with a standard deviation of 72.59 minutes in the group with morbidity, while it was 277.06 minutes with a standard deviation of 69.98 minutes in the group without morbidity (P=0.041). There was no significant difference between the two groups in terms of age, weight, and BMI. The p-value was calculated as 0.943 for age, 0.264 for weight, and 0.534 for BMI. No significant differences were found between the groups in terms of lactate values, ASA scores, comorbidity, etc. When the relationship between anesthesia time and morbidity was examined by ROC analysis, sensitivity was found to be 49% and specificity was 83% when the cut-off value was 330. The AUC (area under the curve) was found to be 67% (95% CI: 0.503-0.827) at this cut-off value.
Conclusions: According to the current literature and the findings of this study, increasing surgical time is associated with elevated intraoperative and postoperative lactate levels. These rising lactate levels may lead to increased morbidity and mortality.