"Kur'an Mesajı" ile "Hayat Kitabı Kur'an" adlı meal -tefsirlerin karşılaştırılması
Comparison of the meaning and interpretation books named "Kur'an Mesajı" and  "Hayat Kitabı Kur'an"
Yazar: SAİT ALİ EKİNCİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET ABAY
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Din = Religion
Dizin: Esed, Muhammed = Esed, Muhammed ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Meal = Meaning ; Mesaj = Message ; Mesaj aktarımı = Message transfer ; Tefsir = Commentary ; Çeviri = Translation ; İslamiyet = Islam ; İslamoğlu, Mustafa = İslamoğlu, Mustafa

Özet:
Hz. Peygamberle başlayan Kur'an'ı açıklama görevi, zamanla farklı boyutlar kazanarak devam etmiştir. Bu farklı boyutlardan biri de Kur'an'ın farklı bir dile çevirisinin yapılıp izah edilmesidir. Farklı bir dile çevirinin sonuçları olan mealleri okumak, ana dili Arapça olmayan Müslümanların Kur'an'ı anlamada en çok başvurdukları yöntemlerden biri haline gelmiştir. Ülkemizde son yıllarda bu meallerin sayısında ciddi artışlar olmuştur. Muhammed Esed tarafından yazılan  "Kur'an Mesajı Meal-Tefsir" ve Mustafa İslâmoğlu tarafından yazılan "Hayat Kitabı Kur'an Gerekçeli Meal-Tefsir" de bu amaçla ilgiyle okunmaktadır.
Bu çalışmada, bazı konularda diğer birçok mealden ayrılan ve birbirlerini çağrıştıran Muhammed Esed ve Mustafa İslâmoğlu tarafından yazılan mealler, karşılaştırma konusu yapılmıştır. Karşılaştırma, belirlenen on beş ana konuda ve ilgili yerlerde alt başlıklar ile Kur'an'ın temel konuları ve merkezi kavramları üzerinden yapılmıştır. Bu karşılaştırma sonucunda her iki müellifin çevirileri ve bu çevirilere getirdikleri yorumlarla hangi yaklaşımlara sahip oldukları öğrenilmeye çalışılmıştır. İki meal arasındaki benzerlik/farklılıkların nasıl anlaşılması gerektiği, daha sonra yazılan İslâmoğlu Meali'nde önceden yazılan Esed Meali'nden iktibasların olup olmadığı, varsa bu iktibasların kaynağının belirtilip belirtilmediği, meal şartlarında nasıl kaynak belirtilmesi ile ilgili bir sonuca varılmaya çalışılmıştır. Ayrıca bundan sonra yazılacak meallere rehberlik olabilecek bir takım ipuçları sunulmaya çalışılmıştır.
Anahtar Sözcükler: Muhammed Esed, Mustafa İslâmoğlu, çeviri, meal.

Abstract:
The mission of interpreting Quran that began with The Prophet (pbuh) has continued by gaining new dimensions through time. One of those dimensions is the translation and intertpretation of Quran into other languages.  Reading the translation of Quran in another language has been one of the ways of understanding it for Muslims with a native language other than Arabic. The number of translations of Quran has increased considerably in recent years. Kur'an Mesajı Meal-Tefsir by Muhammed Esed and Hayat Kitabı Kur'an Gerekçeli Meal-Tefsir by Mustafa İslâmoğlu are read with interest in this context.
This study compares the translations by Muhammed Esed and Mustafa İslâmoğlu, which differ from many other translations in some issues and also remind of each other. The comparison is made on fifteen main issues and their sub-titles where required, about the fundemental issues and central themes of Quran. By means of this comparison, the approach of the two authors were sought to be found out through their translations and comments on their translations. The study seeks to come to a conclusion about how to read the similarities/differences between the two translations, whether there are any quotations in İslâmoğlu's translation from Esed's translation which was written earlier, whether the reference of those quotations are indicated properly—if there are any—, and how quotations should be referred to in Quran translations. Furthermore, some clues that could provide guidance for future translation studies of Quran were tried to be offered. 
Keywords: Muhammed Esed, Mustafa İslâmoğlu, Translation, Commentary.