Estetik bağlamında resim sanatının alımlanmasında özgürlüğün biçimleri
The types of freedom in the apperception of pictorial art regarding aesthetics
Yazar: YILDIRIM ONUR ERDİREN
Danışman: DOÇ. DR. GÜNCEL ÖNKAL
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Felsefe Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Felsefe = Philosophy ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Alımlama = Reception ; Estetik = Aesthetics ; Resim sanatı = Painting art ; Sanatçılar = Artists ; Özgürlük = Freedom

Özet:
Estetik bağlamında resim sanatının alımlanmasında özgürlüğün biçimlerinin incelendiği bu çalışmanın amacı, sanatta özgürlük ilişkisini estetik bağlamında açıklamak ve bu tartışmanın hangi sorunsallar kapsamında değerlendirildiğini resim sanatı özelinde örneklendirmektir.
          Estetik düşüncenin oluşumundan itibaren ortaya çıkan kavramsal felsefi tartışma boyutu tezin gelinde yer almaktadır. Estetik çözümlemenin basamakları olarak ele alınan estetik süje-obje ilişkisi ve estetik değer-yargı ilişkisi bu bölümde bütüncül bir yaklaşımla anlatılmaktadır. Böylelikle bu bölümde birbirinden farklı iki çözümleme biçimi sanatçının yaratma faaliyetinin başlangıcından sanat yapıtının değerlendirilmesi aşamasına kadar ilişkisel boyutu içerisinde ele alınmaya çalışılmıştır.
         Özgürlük biçimleri, felsefi perspektifte insan, toplum, siyaset ve sanat olgusu bağlamında açıklanmaktadır. İnsan olma ve özgürlük, toplumsal özgürlük, siyasal özgürlük ve sanatta özgürlük başlıkları, felsefe tarihindeki farklı anlayışlar açısından yorumlanarak karşılaştırılmıştır. Yine bu bölümde, bir özgürlük biçimi olarak resim sanatının alımlanması örneği üzerinden, alımlamanın estetik açıdan hangi epistemolojik, ontolojik, etik boyutlara karşılık geldiği ve resim sanatının nasıl alımlandığı irdelenmiştir.
         Resim sanatı ve özgürlük ilişkisi çağdaş tartışmalar ve sanatın aktörleri çerçevesinde irdelenmektedir. Sanatın özneleri olarak konumlandırılmaları bakımından sanatçı, sanat eleştirmeni, sanatsever, eğitmen ve devlet adamı figürlerinde anılan özgürlük ilişkilerinin hangi boyutta olduğu açıklanmıştır. Son olarak ise, sanat, kurumsallaşma-özgürlük ilişkisi tartışmaya açılmıştır. Dolayısıyla yapılan bu tez çalışmasında sanatın kurucu ve yürütücü öğeleri arasındaki ilişkinin felsefi boyutunun serimlemek; diğer yanıyla resim sanatı özelinde günümüz özgürlük anlayışına katkı vermeyi hedeflemektedir.

Abstract:
The aim of this study, which examines the forms of autonomy in the reception of the art of painting in the aesthetic context, is to explain the relationship between the independence in art and aesthetics, and to illustrate the problems in the art of painting.
            The conceptual philosophical debate that arises from the formation of aesthetic thought takes its place in the bride. The aesthetic subject-object relationship and aesthetic value-judgment relationship, which are considered as the steps of aesthetic analysis, are described in this section througt holistic approach. Thus, two different forms of analysis in this section have been tried to be considered within the relational dimension from the beginning of the artist's creation to the evaluation of the work of art.
            The types of freedom are explained in the context of human, society, politics and art in a philosophical perspective. Being human and freedom, social freedom, political freedom, freedom in art have been compared in terms of different understandings in the history of philosophy. Again in this section, through the example of the apperception of art as a form of freedom, the epistemological, ontological, ethical dimensions of apperception and aesthetics are examined.
            The relation between art and freedom is examined within the contemporary debates and the actors of art. In terms of their position as subjects of art, the dimensions of freedom relations mentioned in artist, art critic, art lover, instructor and statesman figures were explained. Finally, the relationship between art, institutionalization and freedom has been discussed. Therefore, in this thesis study, it presents the philosophical dimension of the relationship between the founding and executing elements of art; on the other hand, it aims to contribute to the understanding of modern day freedom.