Bir tutum ölçeği üzerinden Mantel–Haenszel ve sıralı lojistik regresyon yöntemlerine göre değişen madde fonksiyonu incelenmesi
An examination of the changing item function on an attitude scale according to Mantel-Haenszel and sequential logistic regression methods
Yazar: ÖZHAN BAYRAM
Danışman: DOÇ. DR. FATİH KEZER
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değişen madde fonksiyonu = Differential item function ; Lojistik regresyon analizi = Logistic regression analysis ; Mantel-Haenszel = Mantel-Haenszel ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Bu araştırmada " Öğretmen İçin Hizmet İçi Eğitime Yönelik Tutum" ölçeğinde yer alan maddelerin cinsiyet ve branş değişkenleri açısından farklı yöntemlere göre Değişen Madde Fonksiyonu (DMF) gösterip göstermediği incelenmiştir. DMF belirleme yöntemlerinden Mantel-Haenszel ve Sıralı Lojistik Regresyon yöntemleri kullanılarak bu iki yöntemden elde edilen sonuçlar arasında karşılaştırmalar yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Kocaeli ilinde ortaokullarda görev yapmakta olan Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler ve İngilizce branşlarından 225 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada DMF analizlerine başlanılmadan önce ölçekten elde verilerin betimsel istatistikleri bulunarak veriler DMF analizine uygun hale getirilmiştir. Cinsiyete açısından Mantel-Haenszel yöntemine göre yapılan DMF analizleri sonucunda 1 maddede, Sıralı Lojistik Yöntemine göre yapılan analiz sonucunda 5 maddede DMF olduğu belirlenmiştir. Her iki yöntemle de ortak olarak DMF gösteren madde sayısının 1 olduğu belirlenip, maddelerin gösterdiği DMF düzeyleri birbirinden farklı olduğu belirlenmiştir. Branş açısından Mantel-Haenszel yöntemiyle yapılan analiz sonucunda 10 maddede, Sıralı Lojistik Yöntemine göre yapılan analiz sonucunda 28 maddede DMF olduğu belirlenmiştir. Her iki yöntemle de ortak olarak DMF gösteren madde sayısının 10 olduğu, maddelerin gösterdiği DMF düzeyleri birbirinden farklı olduğu belirlenmiştir. Araştırmada cinsiyet ve branş değişkenleri için her iki yöntemle yapılan analizler sonucunda DMF gösteren madde sayısı bakımından ve DMF düzeyi açısından farklı sonuçlar elde edildiği ve iki yöntem arasından düşük düzeyde bir uyum olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, it was examined whether the items in the "Attitude Towards In-Service Training for Teachers" scale show Differential Item Functioning (DIF) according to different methods according to gender and branch. Mantel-Haenszel and Ordinal Logistic Regression methods were used to determine the DIF and the relationship between the results obtained from these two methods was examined.The sample of the study consisted of 225 teachers from Turkish, Mathematics, Science, Social Studies and English branches working in secondary schools in Kocaeli province.Before starting the DIF analysis in the study, the descriptive statistics of the data obtained from the scale were found and the data were made suitable for DIF analysis. Following the DIF analysis using the Mantel-Haenszel method, it was found that one item exhibited DIF, whereas utilizing the Ordinal Logistic Method revealed five items with DIF. It was found that only one item exhibited DIF in common between both methods, with differing levels of DIF detected in each of these items.Regarding the branch factor, the analysis conducted by the Mantel-Haenszel method revealed DIF in 10 items, whereas the analysis carried out using the Ordinal Logistic Method identified DIF in 28 items. It was identified that 10 items exhibited DIF in common between both methods, with variations observed in the levels of DIF manifested by these items. The study's analyses conducted on gender and branch variables using both methods revealed divergent outcomes concerning the number of items exhibiting DIF and the levels of DIF. Moreover, a low level of agreement between the two methods was observed.