Melaleuca alternifolia (Çay ağacı) yağının kozmetiklerdeki güvenliliğinin ve olası toksisitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of safety and possible toxicity of melaleuca alternifolia (Tea tree) oil in cosmetics
Yazar: RANA ÜLKER ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. TERKEN BAYDAR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Bitkisel yağlar = Plant oils ; Kozmetikler = Cosmetics ; Melaleuca alternifolia = Melaleuca alternifolia ; Toksisite = Toxicity ; Çay ağacı = Tea tree

Özet:
Esansiyel yağlar yüzyıllar boyunca kozmetik ürünlerde kullanılmıştır. Uzun yıllardır kullanılıyor olması güven verici bir faktör gibi algılanabilir; ancak, bu yağlardan bazıları kozmetik ürünlerde kullanıldığında transdermal emilim veya inhalasyon yoluyla tüketiciler için tehlikeli olabilmektedir. Mevcut bilimsel yayınlar genellikle sınırlı sayıdadır ve bu çalışmalar spesifik olarak esansiyel yağların kozmetik ürünlerde kullanımını ile bu yağların içerdiği bir veya daha fazla saf bileşeni tanımlamaktadır. Dolayısıyla bu konudaki güvenilir klinik toksikoloji çalışmaları yetersiz kalmaktadır. Günümüzde kozmetik ürünlerde esansiyel yağ olarak kullanımı giderek popülerleşen "çay ağacı yağı"nın da, kozmetik ürünlerde kullanımının etkinliğinin ve güvenliliğinin sıkça tartışma konusudur. Yapılan araştırmalar, bu yağın yüksek terpinen-4-ol içeriğine atfedilen geniş spektrumlu antimikrobiyal aktiviteye sahip olduğunu doğrulamaktadır ve son yıllarda yapılmış klinik denemeler ümit vericidir. Son onbeş yılda çay ağacı yağı, doğal kaynaklı bir ürün olarak geniş bir grup farmasötik ve kozmetik ürün için artan bir popülariteye sahip olmuştur. Diğer esansiyel yağlarda olduğu gibi "çay ağacı yağı" kullanımının, etkinliğinin, güvenliliğinin, toksisitesinin net verileri için de ileri çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada, Avrupa Konseyi Kozmetik Ürün Uzmanlar Komitesi'nin, Tüketici Güvenliği Bilimsel Komitesi (SCCS)'nin görüşlerine ağırlıkla yer verilmiş olup, çay ağacı yağının tüketiciler üzerinde zararları olabileceğinin önemi vurgulanmış ve kozmetik ürünlerin genel güvenlilik değerlendirmeleri yapılırken bu maddenin tüketicilerde oluşturabileceği risklerin göz önünde bulundurulması gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu sebeple, çay ağacı yağının kalite kıstaslarının iyi tanımlanmış olması ve kozmetik ürünlerin güvenliliğinden sorumlu kişilerin çay ağacı yağı içeren kozmetik ürünleri piyasaya arz ederken bu hususları dikkate almaları büyük önem arz etmektedir.

Abstract:
Essential oils have been used in cosmetic products for centuries. Its use for many years can be perceived as a reassuring factor; however, some of these oils can be dangerous for consumers through transdermal absorption or inhalation when used in cosmetic products. Current scientific publications are generally limited in number, and these studies do not specifically describe the use of these oils in cosmetic products, but they describe only one or more ingredients contained in essential oils. Günümüzde kozmetik ürünlerde esansiyel yağ olarak kullanımı giderek popülerleşen "çay ağacı yağı"nın da, kozmetik ürünlerde kullanımının etkinliğinin ve güvenliliğinin sıkça tartışma konusudur. Therefore, reliable clinical toxicology studies on this issue remain insufficient. Researches confirm that the oil has broad spectrum antimicrobial activity attributed to its high terpinen-4-ol content, and clinical trials in recent years are promising. In the past fifteen years, tea tree oil has gained an increasing popularity for a wide range of pharmaceutical and cosmetic products as a product of natural origin. As with other essential oils, further studies are needed for clear data on the use, effectiveness, safety, and toxicity of "tea tree oil". In this study, the views of the Council of Europe Cosmetic Product Experts Committee, the Consumer Safety Scientific Committee (SCCS) are emphasized and the importance of tea tree oil may have potential harm to the consumers. In addition, while making general safety evaluations of cosmetic products, it was concluded that the risks that this substance may pose to consumers should be taken into consideration. For this reason, it is of great importance that the quality criteria of tea tree oil are well defined and those responsible for the safety of cosmetic products take into consideration these issues when placing cosmetics containing tea tree oil on the market.