Dişli çarkların standartlara göre hesaplanması ve bilgisayar destekli tasarımla kontrolü
The design of spur and helical involute gears with computer support
Yazar: ÖZGÜR ALİ AVCIL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUHARREM BOĞOÇLU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Bu çalışmada, önce düz ve helisel alın dişli çarkların ilgili boyut ve mukavemet hesaplarıklasik yöntemlerle yapılmıştır. Hesaplamalara ait parametrelerin seçiminde Alman DINnormları tercih edilmiştir.Daha sonra bu hesaplamalar, parametrik bir modele dönüştürülerek bilgisayar ortamınaatılmıştır. Bilgisayar programı olarak, yaygın bir kullanım alanına sahip ve kullanımı diğerdillere göre oldukça kolay olan VBasic ve Excel dili seçilmiştir.Bilgisayar ortamındaki bu uygulamada; giriş devir sayısı, giriş gücü, çevrim oranı vb. gibiveriler girildiği zaman program, uygun dişli çiftine ait modül ve diğer geometrik ölçülerihesaplayıp kullanıcıya sunmaktadır. Bu geometrik değerler tavsiye niteliğindedir. İstenildiğizaman giriş değerleri değiştirilip anında yeni sonuçlar almak veya çıkış değerleri üzerindemantıklı değişimler yapmak mümkündür. Kullanıcı hesaplamalar için son onayı verdiğindeise program, bu geometrik değerlere ait uygun katı modeli, popüler bir 3 Boyutlu tasarımprogramı olan Solidworks programı içerisinde oluşturabilmektedir.Bilgisayar yardımı ile dişli çark ve sistemlerinin tasarımı ile ilgili son yıllarda yapılan lisansüstü çalışmalara baktığımda, birçok parametrik çalışmanın yapıldığını hatta birkaçındaautocad ortamında 2 boyutta otomatik modelleme yapan programlarla ilgili çalışmalarıgördüm. 3 boyut ortamında modelleme yapan ve dişli çark üzerinde evolvent profilinigösteren bir çalımanın lisansüstü düzeyinde bir eksik olarak kaldığını düşündüğümden böylebir çalışmanın hem meslektaşlarım hem de dişli çark imalatçıları için faydalı olacağınainanıyorum.Anahtar kelimeler: Alın dişli çarklar, CAD, makine elemanları, tasarım, program

Abstract:
Gears are machine elements mostly used for transmitting motion and power through one shaftto another. From automotive industry to medical solutions, gears are being used wheneverpower transmission is mentioned.The disadvantages of the classic gear design methology is the period of time spent, the humanerror factor, thus the higher design costs. A gear is not only required to fulfill some specificneeds, but also to be designed according to the international standards and codes.As high speed computers are gaining popularity with an ever increasing speed and beingmoreand more affordable, alternative methologies are being offered to mechanicalengineering, as are most engineering disciplines. With the help of a database consisting ofprevious user experience, technical codes, formulas, tables and standards, the user is able tohave a computer program design some or all of the criteria set for a design, or consult thedatabase for a specific need.A description and classification information has been given in this study, and a program waswritten for involute cylinder spur gears in Visual Basic and Excel application. A case studycomparing the conventional design according to DIN and the computer program?s results hasbeen conducted.Keywords: Spur gears, CAD, machine elements, design, program