Öğretmenlerin tükenmişlik düzeylerinin iş yaşam dengeleri üzerine etkisi
The effects of teacher's burnout levels on their work-life balance
Yazar: RECEP BİRKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ GURBETOĞLU
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; Ölçekler = Scales ; Öğretmenler = Teachers ; İş-yaşam dengesi = Work-life balance

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin tükenmişlik düzeylerinin iş yaşam dengeleri üzerindeki etkisinin belirlemekti. Araştırmada, öğretmenlerin tükenmişlik ve iş yaşam dengesi düzeylerinin belirlenmesi ve öğretmenlerin sahip oldukları demografik özelliklere göre tükenmişlik ve iş yaşam dengesi algılarının farklılaşıp farklılaşmadığı da araştırılmıştır. Öğretmenlerin tükenmişlik düzeyi bağımsız değişken, iş yaşam dengesi ise bağımlı değişken olarak belirlenmiş ve araştırmada ilişkisel tarama yöntemi ile veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Maslach Tükenmişlik Ölçeği" ve "İş Yaşam Doyumu Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2019-2020 eğitim ve öğretim döneminde İstanbul ili Avcılar ilçesinde Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda görev yapan 564 öğretmendir. Araştırmada, bağımsız örneklem t testi,  tek yönlü varyans (ANOVA) testi, Pearson korelasyon ev regresyon analizleri araştırma problemlerini test etmek amacı ile kullanılmıştır.

Araştırma sonucunda öğretmenlerin duygusal tükenmişlik ve genel tükenmişlik düzeyi orta, duyarsızlaşma düzeyi düşük ve kişisel başarı düzeyi ise yüksek olarak belirlenmiştir. Öğretmenlerin yaşamı ihmal etme ve eve iş getirme düzeyleri düşük, yaşamın işten ibaret olması ve genel iş yaşam dengesi düzeyi orta, iş yaşam uyumu yüksek düzeyde olarak belirlenmiştir. Öğretmenlerin demografik özelliklerine göre tükenmişlik ve iş yaşam dengesi algılarının yaş, cinsiyet, medeni durum, okul türü, iş pozisyonu, mesleki yıl ve okulda çalışma yılına göre farklılıklar tespit edilmiştir. Öğretmenlerin tükenmişlikleri ile iş yaşam doyumları arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiş, öğretmenlerin iş yaşam dengesi boyutlarının tükenmişlik boyutları tarafından açıklandığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Öğretmen, Tükenmişlik, İş Yaşam Dengesi

Abstract:
The aim of this study is to investigate the effect of teachers' burnout levels on work life balance. In addition, determination of burnout and work life balance perceptions and whether or not burnout and work life balance perceptions differ according to their demographic characteristics. In the research, burnout level of teachers was determined as independent variable and work life balance was determined as dependent variable and relational screening method was used. Bilgi Personal Information Form ", lach Maslach Burnout Inventory" and Yaşam Job Satisfaction Scale "were used as data collection instruments. The study group of the research is 564 teachers working in schools affiliated to the Ministry of National Education in Avcılar district of Istanbul in 2019-2020 academic year. In the study, independent sample t test, one way variance (ANOVA) test, Pearson correlation and regression analysis were used to test the research problems.

As a result of the study, teachers' emotional burnout and general burnout perceptions were moderate, depersonalization levels were low and personal achievement perceptions were high. Teachers' neglect of life and bringing home work levels were low, life consisted of work and general work life balance level was medium and work life adjustment was high. According to the demographic characteristics of the teachers, differences in perceptions of burnout and work life balance were found according to age, gender, marital status, type of school, job position, professional year and school year. Significant relationships were found between teachers 'burnout and job satisfaction, and it was found out that burnout dimensions of teachers' work life balance dimensions were explained.

Keywords: Teacher, Burnout, Work Lıfe Balances