Obstrüktif uyku apnesi sendromu olgularında platelet indeksleri ile nitrik oksit düzeyi ve karotid arter intima-media kalınlığı arasındaki ilişkiler
Relations between platelet indices with nitric oxide levels and carotid intima-media thickness in the cases with obstructive sleep apnea syndrome
Yazar: ÜMÜŞ DİLAY ÇİMEN
Danışman: PROF. DR. MEHMET SAVAŞ EKİCİ
Kırıkkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Kan trombositleri = Blood platelets ; Karotis intima media = Carotid intima media ; Nitrik oksit = Nitric oxide ; Trombosit sayısı = Platelet count ; Uyku = Sleep ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders

Özet:
Obstrüktif uyku apnesi sendromu (OUAS) ile kardiyovasküler morbidite ve mortalite arasında nedensel bir ilişki olduğuna dair kanıtlar vardır. Endotelyal disfonksiyon (nitrik oksit=NO), karotis intima-media kalınlığı (KİMK), ortalama platalet hacmi (MPV) ve platelet dağılım genişliği (PDW), ateroskleroz ve OUAS?la ilişkidir. NO, endotel bağımlı vazodilatasyona aracılık etmektedir. OUAS olgularında dolaşımdaki NO düzeylerinin azaldığı gösterilmiştir. OUAS'ta, yaşam kalitesi de olumsuz yönde etkilenmektedir. Bu çalışmanın amacı, KİMK, NO, MPV ve PDW ve yaşam kalitesi düzeylerinin OUAS olgularında kontrollerden farklı olup olmadığını ve bu parametrelerin düzeyleri ile NO düzeyleri ve KİMK arasında ilişkili olup olmadığını araştırmaktır. 
Çalışmamıza, OUAS tanısı konan farklı apne sınıflamasından 70 hasta ve 30 sağlıklı kontrol dahil edildi. Katılımcıların, MPV, PDW, NO ve KİMK değerleri ölçüldü ve MOS 36 maddelik sağlık anketi (SF-36) ile yaşam kalitesi değerlendirmesi yapıldı.
OUAS olgularının MPV (p=0.949), PDW (p=0.989), NO (p=0.535), KİMK-sağ/sol/ortalama değerleri (p=0.170/p=0.567/p=0.244) ile kontrol grubunun bu değerleri arasında anlamlı fark yoktu. İki grubun, SF-36 alt ölçek, fiziksel ve mental bileşen puanları arasında anlamlı fark yoktu (tüm karşılaştırmalar için p>0.050). OUAS grubunda, NO, MPV, PDW ve KİMK-ortalama değerleri arasında anlamlı ilişki yoktu (p>0.050).
Sonuçlarımız, çalışmamızda değerlendirilen kardiyovasküler risk belirteçlerinin OUAS olgularında kontrollerden farklı olmadığını; bu belirteçlerin düzeylerinin birbirleri ile ilişkili olmadığını gösterdi.
Anahtar Sözcükler: Obstrüktif uyku apnesi sendromu, nitrik oksit, karotis intima-media kalınlığı, ortalama platelet hacmi.

Abstract:
There are evidences supporting causal relationship between obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) and cardiovascular morbidity. Endothelial dysfunction is associated with carotid intima-media thickness (CIMT), mean platalet volume (MPV) and platelet distribution width (PDW), atherosclerosis and OSAS. Nitric oxide (NO) mediates endothelium dependent vasodilation. It has been shown that levels of NO decrease in the circulation of cases with OSAS. Quality of life is also affected negatively. Aim of the study was to investigate whether CIMT, NO, MPV, PDW and quality of life levels were different in OSAS cases compared to controls; and to investigate whether there is relationship between the levels NO and CIMT. 
Seventy patients diagnosed with OSAS and 30 healthy controls enrolled in our study. MPV, PDW, NO and CIMT were measured; quality of life was assessed by MOS 36-item health questionnaire (SF-36).
There was no difference in terms of MPV (p=0.949), PDW (p=0.989), NO (p=0.535), CIMT-right/left/mean values (p=0.170/p=0.567/p=0.244) between OSAS and controls. There was no significant difference between SF-36 subscale, mental and physical component scores of the groups (p>0.050 for all comparisons). There was no significant relationship between NO, MPV, PDW and CIMT values in OSAS group (p>0.050).
Our findings showed that cardiovascular risk markers evaluated in our study were not different in OSAS cases compared to controls; the levels of these markers were not related to each other.
Key Words: Obstructive sleep apnea syndrome, nitric oxide, carotid intima media thickness, mean platelet volume.