Stroklu hastaların yaşam kalitesi ve etkileyen faktörlerin incelenmesi
The investigation of life quality of the patients with stroke and examination of affecting factors
Yazar: NURAY DAYAPOĞLU
Danışman: Y.DOÇ.DR. MEHTAP TAN
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
VIÖZETStroklu Hastaların Yaşam Kalitesi ve Etkileyen Faktörlerin İncelenmesiBu araştırma, stroklu (inmeli) hastaların yaşam kalitesi ve etkileyen faktörlerinincelenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır.Araştırmanın evrenini 09.02.2005 / 09.06.2005 tarihleri arasında AtatürkÜniversitesi Süleyman Demirel Tıp Merkezi Yakutiye Araştırma Hastanesi NörolojiPolikliniği'ne kontrol amaçlı başvuran, barthell indeksine göre ağır sakatlık durumubulunmayan (65 puan ve üzeri), en az 3 ay önce inme tanısı konan, daha öncesine aitinme öyküsü bulunmayan, tek taraflı lezyonu bulunan, konuşma bozukluğubulunmayan, psikiyatrik bozukluk tanısı almamış ve araştırmaya katılmaya gönüllühastalar oluşturmuştur.Araştırmanın örneklemini ise bu tarihler arasında araştırmacının bulunduğu süredetesadüf eden 70 hasta oluşturmuştur.Verilerin toplanmasında anket formu, SF-36 yaşam kalitesi ölçeği ile ailedenalgılanan sosyal destek ölçeği (ASD/AL) kullanılmıştır. Veriler; yüzdelik, aritmetikortalama, cronbach alfa, bağımsız gruplarda t testi, Mann-Whitney U, Kruskal WallisVaryans analizi, Pearson Korelasyon analizi ve Bonferroni düzeltme analizi iledeğerlendirilmiştir.Araştırma grubundaki hastaların yaş ortalaması 64.18 Â± 7.91 olup, % 40'ının 61- 71yaş grubunda, %60'ının erkek, %38.6'sının okuryazar olmadığı, %74.3'ünün evli,%38.6'sının ev hanımı olduğu saptanmıştır. Hastaların %50'sinin şehir merkezindeyaşadığı, %51.4'ünün geniş aileye mensup olduğu, %85.7'sinin sağlık güvencesinVIIolduğu, ortalama 592.21 Â± 272.38 YTL aylık gelire sahip oldukları ve %68.6'sındainme dışında başka bir kronik hastalık bulunduğu, bakım veren kişilerin %65.7'sininçocukları olduğu, %74.3'ünün iskemik inmeli, % 57.1'inin lezyon alanının sağ tarafolduğu, %42.9'unun hastalık süresinin 3- 9 ay olduğu saptanmıştır.Araştırma grubundaki hastaların yaşam kalitesi ölçeğinin fonksiyonel duruma aitpuan ortalaması 38.34Â±22.72, esenlik puan ortalaması 37.98Â±18.77, genel sağlıkanlayışı puan ortalaması 34.92Â±17.53 ve global yaşam kalitesinin puan ortalaması37.08Â±17.03 olarak bulunmuştur. Hastaların aileden algılanan sosyal destek puanortalamaları 11.21Â±7.12 olarak bulunmuştur.Hastaların, medeni durum, sosyal güvence, inme tipi ve ameliyat olma durumu iletüm yaşam kalitesi alanları ve global yaşam kalitesi puan ortalamaları arasında anlamlıbir fark bulunamamıştır (p>0.05).Hastaların yaşı ( p<0.001), cinsiyeti ( p<0.05), eğitim durumu ( p<0.001), mesleği (p<0.01), yaşadıkları yer (p<0.001), aile tipi (p<0.001), inme dışındaki kronik hastalıkdurumları ( p<0.05), beyin lezyon alanları ( p<0.01), hastalık süresi ( p<0.01) ve bakımveren kişinin eğitim durumu (p< 0.01) ile global yaşam kalitesi puan ortalamalarıarasındaki fark anlamlı bulunmuştur.Araştırmada; hastaların gelir düzeyi ve aileden algılanan sosyal destek ile yaşamkalitesinin tüm alanları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0.01).

Abstract:
VIIISUMMARYThe Investigation of Life Quality of the Patients with Stroke and Examination ofAffecting FactorsThis study was carried out as descriptive in order to investigate the life quality ofpatients with stroke and the factors affecting.The population of the study consist of patients with stroke who applied to AtaturkUniversity Yakutiye Research Hospital?s Neurology Policlinic between the dates of09.02.2005 and 09.06.2005 with the aim of check up, had no heavy disability, accordingto barthell index (65 points and over), diagnosed as stroke at least 3 months ago, had nostory of stroke before, with only one sided lesion, no communicative defect, nopsychiatric disease and who were volunteer to participate the study.The sampling consist of 70 patients coincided with the time when the researcher isavaliable between these dates.The questionnaire form, SF-36 life quality scale and perceived social support fromfamily scale (PSS-Fa) were used to collecting of the data. The data were evaluated bypercentage, average, cronbach alfa, t test in independent groups, Mann Whitney U,Kruskal Wallis Variance analysis, Pearson Correlation analysis and Bonferroni analysis.The mean age of the study group was 64.18Â±7.91 and 40% of them were 61-71age group. 60% of them were male, 38.6% of them were illiterate, 74.3% were marriedand 38.6% were housewives. 50% of the patients were living in urban centers, 51.4%were a member of a large family, 85.7% of them had social insurance and had anaverage monthly income of 592.21Â±272.38 YTL. 68.6% of the patients had anotherchronical illness other than stroke, 65.7% of caregivers were their children, 74.3% ofIXthem were with ischemic stroke, the lesion side of 57.1% of them was right and theillness duration of 42.9% of them was 3 to 9 months.The mean score of functional situation of life quality scale of the study group was38.34Â±22.72, mean score of welfare was 37.98Â±18.77, general health understandingmean score was 34.92Â±17.53 and global life quality mean score was 37.08Â±17.03. Themean score of social support perceived from family was 11.21Â±7.12.There was no significant difference among the mean scores of their marital status,social insurance, stroke type, operation situation and all life quality fields and global lifequality (p>0.05).The mean score differences between the ages of the patients (p<0.001), sex(p<0.05), education level (p<0.001), occupation (p<0.01), living place (p<0.001),family type (p<0.001), chronic illness conditions except for stroke (p<0.05), brain lesionsides (p<0.01), illness duration (p<0.01), education level of caregiver (p<0.01), andglobal life quality were found to be significant.A significant relation positively between the income level and social supportperceived from family and all fields of life quality was found (p<0.01).