Borsa İstanbul'da işlem gören spor kulüplerinin finansal performanslarının Gri İlişkisel Analiz yöntemiyle incelenmesi
Investigation of financial performances of sports clubs traded in Borsa İstanbul by Grey Relational Analysis
Yazar: SONER BALÇIKLI
Danışman: DOÇ. DR. TURAN KOCABIYIK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Finansal performans = Financial performance ; Gri ilişkisel analiz = Grey relational analysis ; Hisse senedi getirileri = Stock returns ; Hisse senetleri = Stocks ; Performans = Performance ; Spor kulüpleri = Sports clubs

Özet:
Bu çalışmanın amacı Borsa İstanbul'da işlem gören spor kulüplerinin ilişkili olduğu sportif şirketlerin finansal performanslarının incelenmesidir. İnsanların boş vakitlerini değerlendirmesi, sağlıklı kalması amacıyla yapılan hareketleri ifade eden spor kavramı günümüzde ekonomi boyutu ile de ön plana çıkmaktadır. Sporun ekonomik olarak gelişmesinde teknolojinin, özellikle iletişim araçlarının etkisi büyük olmuştur. İletişim araçları ile spor karşılaşmaları geniş kitlelere yayılmıştır. Gerek yerel gerekse uluslararası karşılaşmalar birçok kişi tarafından takip edilmektedir.
Spor ekonomisinin büyümesi spor kulüplerine de etki etmiş, spor kulüplerinin bütçeleri, gelirleri artmıştır. Artan gelirden daha fazla pay almak isteyen kulüpler sportif başarı sağlamak için harcamalarını artırmışlar, gelirlerin de üzerine çıkan harcamalar spor kulüplerinin finansal olarak sıkıntıya girmelerine yol açmıştır. Sportif başarı uğruna yapılan yanlış harcamalar kulüplerin finansal olarak başarısız olmasına finansal başarısızlık da sportif başarısızlığa neden olmuş, bu döngü bazı kulüplerin iflas ile karşı karşıya kalmasına yol açmıştır.
Çalışmada Türkiye liglerinde bulunan kulüplerden Borsa İstanbul'da işlem gören kulüplerin finansal performansları analiz edilmiştir. Bu kapsamda dört kulüp bulunmakta olup dört büyükler olarak adlandırılan Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray ve Trabzonspor'dur. Bu dört kulübün 2016 – 2020 yılları arası, yıllık bilanço ve gelir tabloları ile bilanço tarihlerindeki piyasa verileri analiz kapsamına dahil edilmiştir. Finansal verilerden hesaplanan finansal oranlar ve yatırım şirketlerinden alınan piyasa oranları Critic modeli ile ağırlıklandırılmış Gri İlişkisel Analiz yöntemi ile incelenmiştir. Çalışma sonucunda kulüplerin finansal performans sıralaması Fenerbahçe, Galatasaray, Trabzonspor ve Beşiktaş şeklinde oluşmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to examine the financial performances of the sport clubs traded on Borsa Istanbul. The concept of sport, which expresses the activities made in order to make use of people's spare time and to stay healthy, also comes to the fore with its economic dimension. The effect of technology, especially communication tools, has been great in the economic development of sports. Sports events have spread to large masses with the means of communication. Both local and international matches were followed by many people.
The growth of the sports economy has also affected sports clubs, and the budgets and incomes of sports clubs have increased. Clubs that wanted to get a bigger share from the increased income increased their expenditures to achieve sportive success, and the expenditures exceeding their incomes caused the sports clubs to have financial difficulties. Wrong expenditures made for the sake of sportive success have caused the clubs to fail financially, and the financial failure has caused the sportive failure, this cycle has led some clubs to face bankruptcy.
In this study, the financial performances of the Turkish sports clubs which are traded in Borsa Istanbul were examined. In this context, there are four clubs, Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray and Trabzonspor, which are called the big four. The annual balance sheet and income statements of these four clubs between years 2016 and 2020 and the market data on the balance sheet dates are included in the analysis. Financial ratios calculated from financial data and market ratios taken from investment companies were analyzed by the Gray Relational Analysis method weighted with the Critic model. As a result of the study, the financial performance ranking of the clubs is Fenerbahçe, Galatasaray, Trabzonspor and Beşiktaş in order.