Yaşlı popülasyonda düşme korkusu: uyku kalitesi, yaşam kalitesi ve depresyon ile ilişkisi
Fear of fall in old population: sleep quality, life quality and depression relationship
Yazar: CANAN ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. YASEMİN ULUS
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Depresyon = Depression ; Düşme kazaları = Accidental falls ; Geriatri = Geriatrics ; Kazalar = Accidents ; Risk faktörleri = Risk factors ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Giriş: Düşme korkusu düşme riskini artıran bir faktördür ve sağlıkla ilgili birçok olumsuzluğa neden olduğu için, yaşlı bireylerde saptanması ve önlenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı, yaşlı popülasyonda düşme korkusunun; uyku kalitesi, yaşam kalitesi ve depresyon ile ilişkisini araştırmaktı.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya toplum içinde yaşayan 65 yaş üstü 150 birey alındı. Düşme korkusu Uluslararası Düşme Etkinlik Skalası (UDES) ile, uyku kalitesi Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) ile, depresyon Geriatrik Depresyon Ölçeği (GDÖ) ile, yaşam kalitesi Kısa form-36 (KF-36) ile, mental durum Mini Mental Durum değerlendirme testi (MMT) ile, ambulasyon düzeyi Fonksiyonel ambulasyon sınıflandırması ile değerlendirildi. Katılımcılara son 1 yıl içinde gerçekleşen düşme sayıları da soruldu.
Bulgular: Katılımcıların yaşları 65-92 yıl arasındaydı, yaş ortalamaları 71.32 ± 5.34 idi. Katılımcılar UDES skoruna göre 2 gruba ayrıldığında (UDES <24 ve UDES ≥24), iki grup arasında kullanılan ilaç sayısı dışındaki klinik parametreler açısından anlamlı fark saptandı (p < 0.05). Katılımcılar PUKİ skoruna göre 2 gruba ayrıldığında ise (PUKİ ≤5 ve PUKİ >5), tüm parametreler gruplar arasında anlamlı olarak farklıydı (p < 0.05). UDES skorları ile beden kitle indeksi (BKİ), düşme sayısı, GDÖ, PUKİ total ve tüm alt skalaları pozitif korele idi (p < 0.001). UDES ile KF 36 tüm alt skalaları arasında negatif yönde güçlü korelasyon saptandı (p < 0.001). Yapılan regresyon analizinde PUKİ ve GDÖ ile UDES arasında pozitif yönde etkili ilişki bulundu (p < 0.05). Fiziksel fonksiyon ve ağrı alt skalalarının da UDES üzerinde negatif etkili olduğu saptandı (p < 0.05).
Sonuç: Çalışmanın sonuçları uyku problemleri, bozulmuş yaşam kalitesi ve depresyonun yaşlı bireylerde düşme korkusunu artırabileceğini göstermektedir. Ayrıca uyku kalitesi, yaşam kalitesi ve depresyonun birbirleriyle ilişkili olduğu ve komorbiditelerin ve yüksek BKİ'nin de düşme korkusu üzerine etkili olduğu saptandı. Sağlıklı yaşlanmayı sağlamak için düşme korkusunu artıran faktörlerin belirlenmesi ve önleyici stratejilerin geliştirilmesi büyük önem taşımaktadır.

Abstract:
Introduction: It is very important to identify and prevent fear of falling in elderly people because fear of falling is a factor that increases the risk of falling and causes many health problems. The aim of this study was to investigate the relationship between the fear of falling and sleep quality, quality of life, and depression in elderly people. 
Material and Method: One hundred and fifty community-dwelling people over 65 years old were enrolled in the study. Fear of falling by Falls Efficacy Scale-International (FES-I), sleep quality by Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), depression by Geriatric Depression Scale (GDS), quality of life by Short form-36 (SF-36), cognitive level by Mini-Mental Test (MMT), ambulation level by Functional Ambulation Category were assessed. Participants were also questioned about falls during the previous year. 
Results: All participants were aged between 65 and 92 years, with a mean age of 71.32 ± 5.34 years. When participants were divided into two groups according to FES-I scores (FES-I <24 and FES-I ≥24), significant differences were found in terms of clinical parameters except number of medications used (p < 0.05). When participants were also divided into two groups according to PSQI scores (PSQI ≤5 and PSQI >5), all parameters were significantly different between the groups (p < 0.05). FES-I scores were positively correlated with body mass index (BMI), number of falls, GDS, total and subscales of PSQI (p < 0.001). Negative strong correlations were detected between FES-I and SF-36 subscales (p < 0.001). According to the regression analysis, positive correlations with FES-I were PUKI and GDS (p < 0.05). Physical functioning and pain subscales were also found to be effective on UDES negatively (p < 0.05).
Conclusion: The results of this study reveal that sleep problems, impaired quality of life, and depression may increase the fear of falling in elderly individuals. It was also found that sleep quality, quality of life, and depression were related to each other and that comorbidities and high BMI were also effective on fear of falling. To ensure healthy ageing, determining factors that increase fear of falling and establishing preventive strategies have great importance.