Kolinerjik agonist karbakolün farede parasetamolün neden olduğu deneysel hepatotoksisiteye etkisi
The effect of cholinergic agonist carbachol on paracetamol-induced experimental hepatotoxicity in mice
Yazar: ZAMİR KEMAL ERTÜRK
Danışman: PROF. DR. ALPER BEKTAŞ İSKİT
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Agonistler = Agonists ; Asetaminofen = Acetaminophen ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karbakol = Carbachol ; Reseptörler-muskarinik = Receptors-muscarinic ; Toksisite = Toxicity

Özet:
Farede parasetamol ile oluşturulan hepatik hasarda kolinomimetik etkinliği olan karbakolün (CCh), hepatik hasar üzerine etkisi in vivo olarak değerlendirildi. Ek olarak parasetamole bağlı zehirlenmelerde antidot olarak kullanılan N-Asetilsistein (NAC) ile karbakolün etkinliği karşılaştırıldı. Parasetamol (APAP) toksisitesinde, parasetamolün hepatositler için toksik bir metaboliti olan N-asetil-p-benzokinon imin (NAPQI) üretimi artar. NAC'ın antidot etkisi, bu toksik metaboliti detoksifiye eden glutatyonun (GSH) öncülü olarak fonksiyon göstermesinden ileri gelmektedir. Parasempatomimetik etkinin parasetamol toksisitesinde birçok mekanizma üzerinden olumlu katkısı olabileceğini gösteren çalışmalar mevcuttur. Çalışmada parasetamol toksisitesi oluşturulmuş farelerde NAC, CCh ve NAC+CCh tedavileri uygulandı. Mezenter arter ve portal ven kan akımı ölçüldü. AST, ALT, TNF-α, IL-1β, IL-6, IL-8, IL-10, IL-17 düzeylerine bakıldı ve parasetamol toksisitesi sonrasında bu değerlerde yükselme tespit edildi. NAC, CCh, NAC+CCh uygulanan gruplarda ise bu yükselmenin daha az olduğu görüldü. Çalışmada bu parametrelere ek olarak TAS, TOS, GSH, GSSG düzeyleri ölçüldü. Parasetamol toksisitesi sonrası antioksidan moleküllerde azalma, oksidan moleküllerde ve oksidatif stres indeksinde artma görüldü. NAC, CCh, NAC+CCh uygulanan gruplarda ise antioksidan moleküllerdeki azalmanın, oksidan moleküllerdeki ve oksidatif stres indeksindeki artışın daha az olduğu tespit edildi. Histopatolojik değerlendirmelerde biyokimyasal bulgularla uyumlu sonuçlar elde edildi. Parasetamole bağlı gelişen hepatotoksisitede parasempatomimetik etki inflamasyonu azaltmak, antioksidan yolakları etkinleştirmek gibi birçok mekanizma üzerinden koruyucu etki gösterebilir.

Abstract:
The effect of carbachol (CCh), which is a cholinomimetic agent, on APAP-induced hepatotoxicity in mice was evaluated in vivo. In addition, the effectiveness of N-acetylcysteine (NAC) as an antidote in APAP-related poisoning and the effectiveness of CCh were compared. In the toxicity of paracetamol (APAP), the production of N-acetyl-p-benzoquinone imine (NAPQI), which is a toxic metabolite of paracetamol for hepatocytes, increases. The antidote effect of NAC is due to its function as a precursor of GSH, which detoxifies NAPQI. Studies in the literature show that the parasympathomimetic effect may contribute positively to paracetamol toxicity through many mechanisms. In this study, NAC, CCh, and NAC+CCh were administered to mice with APAP toxicity. Mesenteric artery and portal vein blood flow were measured. AST, ALT, TNF-α, IL-1β, IL-6, IL-8, IL-10, IL-17, levels were measured and an increase was observed in APAP toxicity. The increases were mild relatively in the groups administered NAC, CCh, NAC+CCh. In addition to these parameters, TAS, TOS, GSH, GSSG levels were also measured in the study. After APAP toxicity, a decrease in antioxidant molecules, an increase in oxidant molecules, and oxidative stress index were observed. In the groups administered NAC, CCh, NAC+CCh, it was found that the decrease in antioxidant molecules, the increase in oxidant molecules and the oxidative stress index were less. Results consistent with biochemical findings were obtained in histopathological evaluations. In APAP-induced hepatotoxicity, the parasympathomimetic stimulation can be protective through many different mechanisms such as reducing inflammation, activating antioxidant pathways.