İlkokul ve ortaokul öğretim programlarındaki kazanımlarda finansal okuryazarlıkla ilgili öğrencilerin tutum ve görüşleri
Attitudes and opinions of students related to financial literacy in achievements in primary and secondary education programs
Yazar: GUNEL MAMMADOVA
Danışman: DOÇ. DR. MURAT GÖKALP
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Finansal eğitim = Financial education ; Finansal okuryazarlık = Financial literacy ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Günümüzde finansal okuryazarlık eğitimi küresel bir öncelik haline gelmiştir. Bu kavram, Türkiye'de ve dünyada politika ve stratejilerin hemen her yönüne uygulanabilecek bir kavramdır. Birçok uluslararası kuruluşun, özellikle de Dünya Bankası'nın (Worldbank), Ekonomik Kalkınma İş Birliği Örgütü'nün (OECD) finansal okuryazarlık hakkında yayınlamış olduğu çeşitli araştırma ve raporlarda finansal okuryazarlığın önemi ön plana çıkarılmış ve ülkelerin de, bunu devlet politikası haline getirmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu çalışmanın amacı, ilkokul ve ortaokul öğretim programlarında finansal eğitimin öğrenme çıktılarını, okutulan kitaplardaki finansal okuryazarlıkla ilgili konuları tespit etmek ve ortaokul öğrencileriyle yapılan görüşmelerle öngörülen okul programlarındaki finansal eğitimle ilgili öğrencilerin tutum ve görüşlerini belirlemektir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemi olan yönlendirilmiş içerik analizi uygulanmıştır. Araştırma 3 ilkokul, 1 ortaokul, 6 ilkokul ve ortaokul, toplamda 10 ilkokul ve ortaokul öğretim programını, ilkokul ve ortaokulda okutulan 45 ders kitabını ve devlet okulundaki 104 ortaokul öğrencisini kapsamaktadır ve veriler doküman analizi, yarı yapılandırılmış görüşme yoluyla elde edilmiştir. Belirlenen öğrenme çıktılarının öğretim programlarındaki ve derslerdeki dağılımı, kitaplardaki ünite ve konuların yeterliliği ve ortaokul öğrencilerinin finansal okuryazarlık düzeyi belirlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre Finansal okuryazarlıkla ilgili en fazla öğrenme çıktısının ilkokul ve ortaokul (1-8. Sınıf) düzeyinde Sosyal Bilgiler öğretim programında (25) yer aldığı görülmektedir. Öğretim programlarında kazanılması hedeflenen öğrenme çıktılarının ders kitaplarındaki konularla desteklendiği, ama finansal eğitimin bel kemiği olan Matematik dersi öğretim programlarının finansal okuryazarlık açısından eksik olması dikkat çekmektedir. Beklenen öğrenme çıktılarına göre tasarruf, bütçe ve bilinçli tüketicilikle ilgili bilgilerin kavranması öngörülmüştür. Beklenen öğrenme çıktılarının, bireyin günlük ihtiyaçlarını karşılamak için yeterli olmadığı kanısına varılmıştır. Programların oluşumundaki önemi ve yoğunluğu dikkate alındığında finansal okuryazarlığa yönelik bir eğitim politikası oluşturulması ve buna uygun olarak öğretim programlarının revize edilmesi gerektiği görülmektedir.

Abstract:
Today, financial literacy education has become a global priority. This concept is a concept that can be applied to almost every aspect of policy and strategy in Turkey and in the world. The importance of financial literacy has been emphasized in various research and reports published by many international organizations, especially the World Bank (Worldbank), the Economic Development Cooperation Organization (OECD), and it has been emphasized that countries should make this a state policy. . The aim of this study is to determine the learning outcomes of financial education in primary and secondary education programs, to determine the financial literacy issues in the books being taught, and to determine the level of financial education in the prescribed school programs through interviews with secondary school students. In this study, directed content analysis, a qualitative research method, was applied. The research included 3 primary schools, 1 secondary school, 6 primary and secondary schools, a total of 10 primary and secondary school curricula, 45 textbooks taught in primary and secondary schools, and 104 secondary school students in public schools, and data were obtained through document analysis, semi-structured interview. The distribution of the determined learning outcomes in the curriculum and courses, the adequacy of the units and subjects in the books, and the financial literacy level of secondary school students were determined. According to the results of the research, it is seen that the most learning outcomes related to financial literacy are in the Social Studies curriculum (25) at primary and secondary school (1-8th grade) level. It is noteworthy that the learning outcomes aimed to be acquired in the curriculum are supported by the subjects in the textbooks, but the mathematics curriculum, which is the backbone of the financial education, is lacking in terms of financial literacy. According to the expected learning outcomes, it is foreseen to comprehend information about savings, budget and conscious consumerism. It was concluded that the expected learning outcomes are not sufficient to meet the daily needs of the individual. When the importance and intensity of the programs are taken into consideration, it is seen that an education policy towards financial literacy should be established and the curriculum should be revised accordingly.