Üniversite öğrencilerinde ebeveyn kabul reddi ve psikolojik uyum arasındaki ilişkide çocukluk çağı travmalarının aracı rolü
The intermediate role of childhood trauma in the relationship between parent acceptance and psychological adaptation in university students
Yazar: PELİN ÖZKAYA HAYMANA
Danışman: DOÇ. DR. ŞAHİDE GÜLİZ KOLBURAN
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışma üniversite öğrencilerinde ebeveyn kabul reddi ve psikolojik uyum arasındaki ilişkide çocukluk çağı travmalarının aracılık rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. İlişkisel tarama modelinde gerçekleştirilen araştırmanın evrenini Türkiye'nin çeşitli illerinde üniversite eğitimine devam eden üniversite öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise kolayda örnekleme yöntemi ile belirlenen 456 üniversite öğrencisinden oluşmaktadır. Verilerin anket yöntemi ile elde edildiği çalışmada veri toplama aracı olarak Sosyo Demografik Form, Yetişkin Ebeveyn Kabul-Red Ölçeği Kısa Form, Kişilik Değerlendirme Ölçeği ve Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği kullanılmıştır. Anketler, gönüllülük esasına göre internet üzerinden Google Forms aracılığıyla katılımcılara ulaştırılmıştır. Katılımcılardan elde edilen veriler SPSS 25 istatistik paket programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Analizler sonucunda, ebeveyn kabul/reddinin psikolojik uyuma etkisinde çocukluk çağı travmalarının aracılık rolünün olduğu tespit edilmiştir. Buna göre, psikolojik uyum üzerinde ebeveyn kabulünün olumlu, ebeveyn reddinin ise olumsuz etkisi vardır. Bunun yanında, ebeveyn kabulü çocukluk çağı travmalarını azaltmakta ve bu da psikolojik uyuma katkı sağlamaktadır. Diğer taraftan, ebeveyn reddi ise çocukluk çağı travmalarını artırmakta ve bu da psikolojik uyumu negatif etkilemektedir.

Abstract:
This study aims to examine the mediating role of childhood traumas in the relationship between parental acceptance rejection and psychological adjustment in university students. The population of the study, which was conducted in the relational screening model, consists of university students continuing their university education in various provinces of Turkey. The sample of the study consists of 456 university students determined by convenience sampling method. Socio Demographic Form, Adult Parental Acceptance-Rejection Scale Short Form, Personality Assessment Scale and Childhood Trauma Scale were used as data collection tools. The questionnaires were delivered to the participants through Google Forms over the internet on a voluntary basis. The data obtained from the participants were analyzed using SPSS 25 statistical package program.
As a result of the analyses, it was determined that childhood traumas have a mediating role in the effect of parental acceptance/rejection on psychological adjustment. Accordingly, parental acceptance has a positive effect on psychological adjustment, while parental rejection has a negative effect. In addition, parental acceptance reduces childhood traumas and this contributes to psychological adjustment. On the other hand, parental rejection increases childhood traumas and this has a negative effect on psychological adjustment.