Ornithogalum sigmoideum ve Trachystemon orientalis' in Acanthamoeba castellanii kistleri ve trofozoitleri üzerine in vitro amoebisidal aktivitelerinin araştırılması
Investigation of in vitro amoebicidal activities of Ornithogalum sigmoideum and Trachystemon orientalis on Acanthamoeba castellanii CYSTS and trophozoites
Yazar: BÜLENT KAYNAK
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP KOLÖREN
Ordu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Serbest yaşayan amiplerden Acanthamoeba türleri, Acanthamoeba keratiti, Granülomatöz amibik ensefalit, Kutanöz acanthamoebiasis gibi önemli hastalıkların etkenidir. Serbest yaşayan amip kaynaklı enfeksiyon olgularının tamamen tedavi edilmesi oldukça zordur. Trofozoitler, olumsuz şartlarda kistleştiklerinden yeterli ve etkili olmayan tedavilerde enfeksiyon genellikle tekrarlayabilmektedir. Günümüze kadar aşılagelen tedavi yöntemlerine karşı kistlerin trofozoitlerden daha fazla direnç göstermesi, Acanthamoeba enfeksiyonlarında etkili ilaç kombinasyolarının uygulandığı tedavilerde ciddi yan etkilerin görülmesi, mevcut ilaçların istenilen aktivite ve selektiviteye sahip olmaması gibi nedenler tıp dünyasını yeni ve daha etkili ilaç arayışına yönlendirmiştir. Bu çalışmada, O. sigmoideum ve T. orientalis bitkilerinden elde edilen ringer ve metanol özütlerinin Acanthamoeba castellanii kist ve trofozoitleri üzerindeki yüzde (%) canlılık etkisi ve IC50 değeri araştırılmıştır. A. castellanii trofozoit formu üzerindeki IC50 değeri 72., 48., 24., 8., 6., 3. ve 1. saatlerde sırasıyla, O. sigmoideum'un metanol özütünde, 2.9, 6.6, 8.3, 10.1, 12.1, 15.6 ve 23.2 mg/ml, O. sigmoideum'un ringer özütünde, 7.3, 8.4, 8.9, 11.9, 13.3, 16.7 ve 24.2 mg/ml, T.orientalis'in metanol özütünde, 4, 7.2, 8.7, 11.1, 14.1, 21.4 ve 23.8 mg/ml, T. orientalis ringer özütünde, 8.5, 11.1, 14.4, 15.9, 20.9, 23.9 ve 25.8 mg/ml olarak saptanmıştır. O. sigmoideum'un 40 mg/ml metanol özütü 48. ve 72. saatlerde tüm trofozoitleri öldürmüştür. O. sigmoideum'un ringer özütünde ise 72. saatte % canlılık oranı 2.0 ± 0.0 olarak tespit edilmiştir. T.orientalis'in 80 mg/ml'deki metanol özütü 72. saatte tüm trofozoitleri öldürmüştür. T.orientalis'in ringer özütünde ise 72. saatte % canlılık oranı 1.6 ± 0.3 olarak bulunmuştur. Çalışmanın sonucunda, O. sigmoideum ve T. orientalis bitki özütlerinin A. castellanii trofozoit ve kistleri üzerinde sitotoksik aktiviteye sahip olduğu ve bu aktivitenin konsantrasyonlara bağlı olarak değiştiği vurgulanmıştır. Ayrıca, O. sigmoideum özütünün, trofozoitler ve kistler için T. orientalis'e göre daha güçlü amoebisidal etki gösterdiği belirlenmiştir. O. sigmoideum ve T. orientalis bitkilerinden elde edilen özütlerin Acanthamoeba enfeksiyonlarında fitoterapi amacıyla kullanılabilecek alternatif ürünler olabileceği ortaya konulmuştur. Ayrıca, kullanılan özütlerin sitotoksik aktiviteye neden olan etken maddelerinin tespiti ve biyolojik etkinliğinin doğrulanması için bu çalışmanın temel oluşturacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Acanthamoeba species, which are free living amoebas, cause important diseases such as Acanthamoeba keratiti, Granulomatous amoebic encephalitis, Cutaneous acanthamoebiasis. Completely treatment of free-living amoebic infections is very difficult. Because trophozoites convert to cysts in adverse conditions, infections can often recur in adequate and ineffective treatments. The medical world have led to the search for new and more effective medicines for reasons such as cysts show more resistance than trophozoites against treatment methods coming up to nowand serious adverse reactions in the treatment of effective drug combinations for Acanthamoeba infections and lack of desired activity and selectivity of existing drugs for Acanthamoeba. In this study, the percent (%) viability and IC50 values of Acanthamoeba castellanii cysts and trophozoites exposed to ringer and methanol extracts obtained from O. sigmoideum and T. orientalis plants were investigated. The IC50 value of A. castellanii trofozoit form at 72., 48., 24., 8., 6., 3. and 1. hours were determined in methanol extract of O. sigmoideum with 2.9, 6.6, 8.3, 10.1, 12.1, 15.6 and 23.2 mg/ml, in the ringer extract of O. sigmoideum with 7.3, 8.4, 8.9, 11.9, 13.3, 16.7 and 24.2 mg/ml, in the methanol extract of T. orientalis with 4, 7.2, 8.7, 11.1, 14.1, 21.4 23.8 mg/ml and in the ringer extract of T. orientalis extract with 8.5, 11.1, 14.4, 15.9, 20.9, 23.9 and 25.8 mg/ml, respectively. O. sigmoideum 40 mg/ml methanol extract showed lethal effect for the all trophozoites at 48. and 72. hours. The viability (%) of the ringer extract of O. sigmoideum at 72. hours was 2.0 ± 0.0. T. orientalis 80 mg/ml methanol extract showed lethal effect for the all trophozoites at72. hours. The viability (%) of the ringer extract of T. orientalis at 72. hours was found to be 1.6 ± 0.3. As a result of the study, it was emphasized that O. sigmoideum and T. orientalis plant extracts had cytotoxic activity on A. castellanii trophozoites and cysts, and this activity changed depending on the concentrations.In addition, it has been determined that O. sigmoideum extract has a stronger amoebicidal activity for trophozoites and cysts than T. orientalis. The extracts from O. sigmoideum and T. orientalis plants have been shown to be alternative products for phytotherapy in Acanthamoeba infections. It is thought that this work will be the basis for the identification of the cytotoxic activity of the causative agents of the used plant extracts and the validation of their biological activity.