Obez kadınlarda antropometrik ölçümler ile plazma lipid düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between anthropometric measurements and plasma lipid levels in obese women
Yazar: İLKAY KARTAL
Danışman: UZMAN MEHMET YAŞAR YILDIRIM
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 1998
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
Obezitenin birçok metabolik bozukluk ile birlikte olduğu bilinmektedir. Yapılan çalışmaların çoğunda obezlerin antropometrik ölçüm değerleriyle dislipidemi arasında ilişki olduğu gösterilmiştir. Bu geniş çaptaki çalışmaların çoğunun sonucuna göre obezler artmış açlık plazma trigliserid seyivesi ve düşmüş HDL–kolesterol seviyesi ile karakterizedir. Plazma total kolesterol ve LDL-kolesterol düzeyleri sınırda artmıştır.
Yapılan çalışmanın amacı obeziteye neden olabilecek hastalılar ve ilaçlar gibi etyolojik sebebler yönünden taranarak böyle bir problemi olmayanların oluşturduğu obez vaka grubunda antropometrik ölçüm yöntemleri ile plazma lipidleri arasındaki ilişkiyi inceleyerek sağlılklı ve obez olmayan kontrol grubu ile karşılaştırmaktı.
Cinsiyet farklılığından doğacak faktörlerden etkilenmemesi için çalışma sadece kadınlar üzerinde yapıldı. Çalışmaya 50 obez vaka ile 30 obez olmayan kontrol vakası alındı. Her iki grubun vücut kitle indeksi (VKİ) ve bel çevresinin kalça çevresine oranı(B/K) hesaplandı  Her iki grubunda plazma kolesterol ve trigliserid düzeyleri Abbot spectrum ile, plazma glukoz ve HDL-kolesterol 717 Boehringer ile ticari kitler kullanılarak ölçüldü. Plazma LDL- kolesterol ve VLDL kolesterol aşağıdaki formüllerle hesaplandı.
LDL kolesterol= Total Kolesterol-(VLDL kolesterol+HDL kolesterol)
VLDL kolesterol = Trigliserid/5
Obez vaka grubunda VKİ=35.07±7.3, BK 0.82±0.06 olarak bulundu. Kontrol grubunda ise VKİ =21.3±2.3 BK=0.74±0.05 olarak bulundu. İstatistiki olarak obez vaka grubunun VKİ ve B/K oranı değerleri kontrol grubundan daha yüksek bulundu(p<0.0001). Obez vaka grubunda plazma glukoz, total kolesterol, trigliserid, HDL, LDL ve VLDL kolesterol düzeyleri sırasıyla 95,5±20, 217±42.5, 151,36±68.81, 48,14±8.6, 135,16±40, 30.4 ±15  bulundu. Obez olmayan kontrol grubunda aynı parametreler sırasıyla; 86.2±20, 186.03±43,89, 94.53±45.92, 54,3±17,88, 113,16±40, 18,9±12 olarak  bulundu. Obez vaka grubunda  plazma glukoz (p<0.05), total kolesterol(p<0.005), trigliserid (p<0.0001), LDL-kolesterol(p<0.05), VLDL-kolesterol (p<0.0001) düzeylerinin obez olmayan kontrol grubundan daha yüksek olduğu bulundu. Plazma HDL-kolesterol(p<0.05) düzeyinin obez hasta grubunda kontrol gurubundan daha düşük olduğu bulundu.
Obez vaka grubunda VKİ ile plazma glukoz (r=0.2119 p>0.05), total kolesterol (r=0.007474 p>0,5),  HDL-kolesterol (r=0,1860 p>0.05), LDL-kolesterol (r=0.06228 p>0.5) düzeyleri arasında istatistiksel anlamlı bir korelasyon bulunmazken trigliserid (r=0.3268 p<0.05) ve VLDL-kolesterol (r=0,3038 p<0,05) düzeyleri ile arasında istatistiksel anlamlı bir korelasyon tesbit edildi.
Obez vaka grubunda B/K oranı ile plazma glukoz (r=0.033 p>0.5), total kolesterol(r=0.2074 p>0.05), trigliserid (r=0.26061 p>0.05), HDL-kolesterol (r=0.119 p>0.05), LDL-kolesterol (r=0.06228 p>0.5), VLDL-kolesterol(r=0.2002 p>0.05) düzeyleri arasında istatistiksel anlamlı bir korelasyon bulunamamıştır.
Sonuç olarak obez vaka grubu ile kontrol grubunun tüm plazma lipid ve plazma glukoz düzeyleri ortalamaları arasında istatistiki olarak anlamlı farklar bulunmasına rağmen obez vaka grubunda VKİ ile sadece plazma trigliserid ve VLDL kolesterol düzeyleri arasında istatistiki olarak anlamlı bir pozitif korelasyon bulundu. Lokal yağ dağılımını gösteren B/K oranı ile tüm plazma lipidleri  ve  plazma glukozu düzeyleri arasında istatistiki olarak anlamsız zayıf bir ilişkinin olduğu görüldü. Bu sonuçlar tıp literatüründeki benzer çalışmaların bazıları ile uyumludur.

Abstract:
Obesity is known to be associated with many kind of metabolic disorders.  The association between dyslipidemia and antropometric measurements in obese patients has been shown in most of the studies According to these studies obese patients are characterized by increased fasting plasma triglycerides and decreased HDL-cholesterol levels. Plasma cholesterol and LDL- cholesterol levels are increased at the borderline.
The purpose of this study is to investigate the relationship between plasma lipids and anthropometric measurements in obese subjects group without any disease or medication that could cause obesity  and also compare this group with the healtly nonobes subjects group. 
Study was conducted only on women to exclude factors arising from gender differences that could effect the study. Fifty obese subjects and thirty non-obese control subjects enrolled in the study. The body mass index (BMI), waist and hip circumference ratio (W/H) was calculated in both groups. Plasma cholesterol and triglyceride levels were measured with Abbott spectrum, Plasma glucose, HDL-cholesterol were measured with Boehringer 717 by using the commercial kits. Plasma LDL-cholesterol and total-cholesterol was calculated with the following formula. 
LDL cholesterol= Total cholesterol-(VLDL cholesterol + HDL cholesterol)
VLDL cholesterol= Triglyceride/5
In the obes grup BMI=35.07 ± 7.3, W/H=0.82 ± 0.06. In nonobese healtly control grup BMI=21.3±2.3  W/H=0.74±0.05. BMI and W/H ratio values were statistically significantly  higher in the obese group than the control group(P<0.0001). In obese group  plasma glucose, total cholesterol, triglycerides, HDL, LDL and VLDL cholesterol levels were 95.5 ± 20, 217 ± 42.5, 151.36 ± 68.81, 48.14 ± 8.6, 135.16 ± 40, 30.4 ± 15. The same parameters were respectively; 86.2 ± 20, 186.03 ± 43.89, 94.53 ± 45.92, 54.3 ± 17.88, 113.16 ± 40, ± 12 and 18.9 in the nonobese control group. LDL-cholesterol (P <0.05) and VLDL-cholesterol (P <0.0001) levels were found to be higher in the obese group than the control group. Plasma HDL-cholesterol were found to have lower in the obese group than the control group(P<0.05). 
There was no statistically significant correlation between BMI and plasma glucose (r=0.2119 p> 0.05), total cholesterol (r=0.007474 P> 0.5), HDL-cholesterol (r=0.1860 p> 0.05) levels but a statistically significant positive correlation was observed between triglycerides (r=0.3268 p<0.05) and VLDL-cholesterol (r = 0.3038 P <0.05) levels. 
There was no statistically significant correlation between W/H ratio and plasma glucose (r=0.033 P> 0.5), total cholesterol (r=0.2074 p> 0.05), triglycerides (r=0.26061 P> 0.05), HDL-cholesterol (r=0.119 P> 0.05 ), LDL cholesterol (r=0.06228 P> 0.5), VLDL-cholesterol (r = 0.2002 P <0.05) levels.
As a result; Although statistically significant difference was found between all plasma lipid parameters and plasma glucose levels of obese individuals group and the control group, statistically significant positive correlation were found only between BMI and plasma triglycerides and VLDL-cholesterol levels. A statistically insignificant weak relationship between W/H ratio and all plasma lipid parameters and plasma glucose levels was found. Some of these results are consistent with similar studies in the medical literature.