Kronik lenfositik lösemili (KLL) hastalarda AID protein düzeyinin ve mikroRNA ilişkisinin analizi
Investigation of AID protein expression and miRNA in chronic lymphatic leukemia (CLL)
Yazar: METİN YUSUF GELMEZ
Danışman: PROF. DR. MELİH AKTAN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İmmünoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; Hematoloji = Hematology
Dizin: Cytidin = Cytidin ; DNA = DNA ; Enzimler = Enzymes ; Lösemi = Leukemia ; Lösemi-lenfositik-kronik-B hücreli = Leukemia-lymphocytic-chronic-B-Cell ; Mikro RNA = Micro RNA

Özet:
Aktivasyonla indüklenen sitidin deaminaz (AID) enzimi DNA yapısındaki sitozini urasile çevirmektedir. Sadece aktive B lenfositlerinde eksprese edilen AID, B hücresinde hem somatik hipermutasyon (SHM), hem de izotip dönüşümü (CSR) mekanizmasında rol oynamaktadır. AID'in çeşitli lenfoproliferatif hastalıklarda translokasyonlara neden olabileceğini ortaya koyan çalışmalar mevcuttur. Kronik lenfositik lösemi (KLL), monoklonal B hücrelerinin kemik iliği ve periferik kanda birikimiyle karakterizedir. Klinik seyri çok değişken ve önceden tahmin edilmesi zordur. KLL'li hastaların %30-50'sinde kromozomal anomaliler tespit edilmiştir. Translokasyonlar için kırılma bölgeleri oluşturduğu düşünülen AID'in, KLL'li hastalarda klinik seyirle ilişkili 17p13, 11q22.3 ve 13q14 DNA bölgelerinde kırılma noktaları oluşturabileceği ve KLL'li hastalarda görülen bu delesyonlardan AID geninin sorumlu olabileceği düşünülmüştür. Çalışmamızda delesyonu olan ve olmayan KLL'li hastalarda AID gen ekspresyonları ve AID düzenlenmesinde rol alan mir-93 ve mir-155 ekspresyon düzeyleri ve miRNA aktifleşmesinde rol alan DICER ve DROSHA ekspresyon düzeyleri incelenmiştir. Prognozun daha kötü olduğu 17p13 ve 11q22.3 delesyonu olan hastalarda AID mRNA ekspresyon ve protein düzeyleri hem kontrollere, hem de delesyonu olmayan hastalara göre daha yüksek bulunmuştur. Bununla birlikte KLL'li hastalarda mir-93 ve mir-155 düzeylerinin kontrollere göre yüksek olduğu saptanmıştır. Ayrıca DICER ekspresyon seviyeleri delesyonlu hastalarda daha düşük gözlenirken DROSHA seviyeleri ise yüksek olarak gözlenmiştir. Çalışmamız AID'in KLL B hücrelerinde meydana gelen delesyonlardan sorumlu olabileceğini düşündürmekle birlikte prognozda önemli yer tutan bu delesyonlarda AID gen ifadesinin, delesyonu olmayan hastalardan daha yüksek bulunması nedeniyle hastalığın prognozunun takibinde klinik bir parametre olabileceğini düşündürmektedir.

Abstract:
The activation induced cytidine deaminase (AID) is an enzyme that is induced by activation and converts the cytosine into urasil in the DNA molecule. It is only expressed by activated B lymphocytes and plays a role both in the mechanisms of somatic hypermutation (SHM) and isotype class switch in B lymphocyte ontogenesis. Recent studies have shown AID can cause numerous translocations in various lymphoproliferative diseases. Chronic lymphocytic leukemia (CLL) is characterized by the accumulation of monoclonal B cells in the bone marrow and peripheral blood. Clinical course of patients with CLL is difficult to predict. Eightyfive percent of CLL patients have chromosomal abnormalities. AID enzyme, which is thought to create fraction segments for translocations, might also cause fractions in the chromosomal regions of 17p13, 11q22.3 and 13q14 that are associated with clinical prognosis in CLL patients. Therefore, we investigated the AID gene and protein expression, mir-93 and mir-155 expression that have a role in AID regulations, DICER and DROSHA expressions that have a role in miRNA regulation in CLL patients with and without deletion. The levels of AID mRNA and protein expressions in patients with the deletion of 17p13 and 11q22.3 that have worse prognosis were found to be higher as compared to controls and patients without deletion. However, mir-93 and mir-155 expression were found higher in CLL patients as compared to controls. While DICER expression were found lower DROSHA expression were found higher in patients with the deletion of 17p13 and 11q22.3. We conclude that AID enzyme may play a role in the generation of deletions that occur frequently in CLL patients. In addition, AID gene, which is found to be expressed higher in patients with deletion, may be a laboratory parameter in predicting the prognosis of the disease.