Okul yöneticisi olarak görev almada bayan öğretmenlerin yeri
The role of female teachers in employment as school administrators
Yazar: PINAR KIYICI
Danışman: PROF. DR. SEMRA ÜNAL
Yeditepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Görevi kabullenme = Duty accept ; Kadın yöneticiler = Women managers ; Kadınlar = Women ; Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration ; Yönetici etkililiği = Manager effectiveness ; Yöneticiler = Managers ; Yöneticilik yeteneği = Manegerial positions ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Eğitim bir ülkenin kalkınması için büyük önem taşımaktadır. Eğitimin sağlandığı en önemli yerde şüphesiz ki okuldur. Bu anlamda okulları yöneten, okul yöneticilerinin seçimi de önem arz etmektedir. Ancak ülkemizde cinsiyete dayalı biyolojik farklılığın insan toplumunun tarih içindeki yolculuğuna baktığımızda kadınların erkeklere göre dezavantajlı bir konumda oldukları göze çarpmaktadır. Yani kadınlık ve erkeklik olguları sosyal ve psikolojik anlamlarda, toplumsal cinsiyet ve cinsiyete dayalı rol kavramlarını doğurmuştur. Bu rollerin oluşmasında ve korunmasında toplumumuzun ataerkil yapısının çok etkisi vardır. Yaşamımızı doğrudan etkileyen bu kalıp yargılar günümüzde yönetici seçimlerinde de baskın çıkmaktadır..Bayanların varoluşları ve genelde bütün insanların dengeli bir sosyal hayata geçişi için bu kalıp yargıların ortadan kalkması ya da eşitlenmesi gerekmektedir. Eğitim sürecinin bu değişim açısından önemi açıktır. Bu değişim ise, ancak konuyla ilgili farkındalığın artmasıyla gerçekleşebilir. Söz konusu farkındalığa küçük bir katkı sunmayı amaçlayan bu çalışmada okul yöneticisi olarak görev almada bayan öğretmenlerin yerini ve bunun sonuçları araştırılmaktadır.Araştırma, 2011-2012 öğretim yılında İstanbul İli Kadıköy İlçesinde rastgele seçilmiş özel liseler ve devlet liselerinde görev alan 214 bayan müdür, müdür yardımcısı ve öğretmenler ile gerçekleştirilmiştir. Ankete katılan öğrencilerin fikirlerini dürüstçe yansıtabilmeleri için kimlik bilgisi içermeyen soru kâğıtları kullanılmıştır. Anketlerden eksik ve hatalı doldurmalar çıkarılmıştır.Araştırma verilerinin çözümlenmesinde, SPSS (Staristical Package fort he Social Sciences) bilgisayar programından yararlanılmıştır. Okul yöneticisi olarak görev almada bayan öğretmenlerin yerinin çeşitli değişkenlere göre farklılıkları Mann Whitney U (MU) testi ile Kruskal Wallis (KW) testi yapılmıştır. Daha sonra anlamlı çıkan sonuçlar için hangi gruplar arasında anlamlılık olduğunu gözlemlemek adına sonuçlar ikili olarak tekrar karşılaştırılmıştır.Araştırma sonucunda yaş değişkenine göre yaş arttıkça olumlu değerlendirmelerinde arttığı; öğrenim seviyesi değişkenine göre ise seviye arttıkça olumlu değerlendirmenin arttığı, yönetici kıdemi değişkenine göre kıdem aralığı arttıkça olumlu değerlendirmelerin arttığı, kıdem değişkenine göre ise kıdem arttıkça olumlu değerlendirmelerin arttığı görülmüştür. Ayrıca olumsuz niteleme içeren değerlendirmelerin düşük oranlar almış olması kadın yöneticiler için iyi bir sonuç çıkarımı olduğu anlaşılmıştır.Anahtar Kelimeler: Okul, Okul Yöneticisi, Cinsiyet, Cinsiyet Kalıpyargıları,

Abstract:
Education system of a country is essential for a sustainable development. No doubt that, school is the essential place to provide education. In this respect, the election of school administers who direct the schools are also important. However, if the historical evolution of gender based biological differentiation is taken into account, it is observe that women are placed to a disadvantageous position then men in our country. That is to say, womanhood and manhood features cause common sexuation and gender based roles socially and psychologically. The paternalistic structure of our society has a dominant effect on the construction and protection of these roles. These stereotypes directly shaping our everyday lives also dominate over the election of school administrators today.In order to establish a balanced social work life on general scale for the society and for the well-being of female population on local scale, these stereotypes must either disappear or equalized. The education process is important for this change, which can only be performed by raising awareness on this issue. In this study which aims to support raising awareness to the mentioned issue, the place of female teachers to be employed as school administrators and its consequences are researched.The research is conducted among 214 female manager, deputy manager and teacher working in public and private schools of Kadıköy in İstanbul between the school period 2011-2012. In order to enable students to reflect their personal opinions openly, questionnaires that are not involving idendity information are used. Incomplete or false fillings are removed from the questionnaires.SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) computer program is sued during the analysis of research data. To observe and measure the differences caused by several variants in the role of female teachers Mann Whitney U (MU) and Kruskal Wallis (KW) tests are conducted. The results are compared again in pairs in order to observe between which groups meaningful relations are composed.According to research results it is observed that; in terms of age variant, positive elaboration increase when age increases. In terms of education level, positive elaboration increase when education level increases. In terms of management status variant, positive elaboration increase when hierarchy increase. In terms of status variant, positive elaboration increase when status increase. Plus, the research results conclude that elaborations containing negative qualifiers get lower rates, is a positive result deduction for female managers.Key Words: School, School Administrators, Gender, Gender Stereotypes