Küreselleşmeyi etkileyen faktörlerin panel kantil regresyon ile analizi
The analysis of factors affecting globalization by panel quantile regression
Yazar: EZGİ KENGEŞ
Danışman: PROF. DR. SELAHATTİN GÜRİŞ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Ekonometri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonometri = Econometrics
Dizin: Ekonometri = Econometrics ; Ekonometrik modeller = Econometric models ; Kantil regresyon = Quantile regression ; Küreselleşme = Globalization ; Panel regrasyon analizi = Panel regression analysis ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Panel yöntemi = Panel method

Özet:
Küreselleşme, toplumların ekonomik, sosyal ve siyasal anlamda bir sınırlama olmaksızın birbirleri ile etkileşim halinde olmalarıdır. Teknolojinin gelişmesi, sosyal ve ekonomik ihtiyaçların da etkisiyle gelişen küreselleşme, siyasal faktörler ve bütünleşmelerle farklı alanların araştırma konusu haline gelmektedir. Her geçen gün değişim ve gelişim göstermesiyle de ilgi gören konular arasına girmektedir. Bu çalışmada küreselleşmenin hangi durumlardan ne ölçüde etkilendiğini görmek amacıyla panel veri ve kantil modellerinin bir araya gelmesiyle, konunun çok boyutlu bakış açısıyla ele alınmasına imkan veren panel kantil modelleri ile çalışılmıştır. Panel veri modelleri, yatay kesit ve zaman serisi boyutlarını içermesiyle araştırmacıların farklı ekonometrik konularda ve farklı boyutlarla araştırma yapmalarına imkan tanımaktadır. Ayrıca gözlenemeyen etkilerin de modele dahil edilmesiyle ihmal edilen değişkenlerin olması durumunda sapmanın kontrol altına alınmasını sağlamaktadır. Kantil regresyon, aşırı değere karşı duyarlı olan aritmetik ortalama yerine medyan hesaplanmasını kullanarak robust bir tahmin sağlamaktadır. Bu iki modelin birleştirilmesiyle bu avantajları bir arada bünyesinde barındıran panel kantil modelleri de çok boyutlu olması ve farklı kantillerde farklı modeller tahmin etmesiyle araştırmanın boyutunu genişleterek resmin bütününü görme imkanı sağlamaktadır. Bu çalışmada, ele alınan 44 ülkede küreselleşmeyi ifade eden değişkenin (KOF Küreselleşme İndeksi- KOF Globalisation Index- KOF Konjunkturforschungsstelle) dağılımının farklı noktalarında açıklayıcı faktörlerin etkisinin incelenmesi, küreselleşmenin hangi durumlardan ne ölçüde etkilendiğinin analiz edilmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda kavram birliğinin de sağlanması amacıyla kısaca kantil modelleri ve panel veri modellerinden söz edilmiştir. Tezin üçüncü bölümünde ise panel kantil modelleri ele alınmıştır. Uygulama bölümünde küreselleşmeyi etkileyen faktörleri incelemek amacıyla uygun panel veri modeli belirlenip varsayımlara uygunluğu incelenerek seçilen panel kantil modeli ile küreselleşmenin dağılımının farklı noktalarında açıklayıcı faktörlerin etkisi ele alınmıştır. Son bölüm olan "Sonuç" bölümünde de elde edilen bulgular özetlenerek yorumlanmıştır.

Abstract:
Globalization is that societies interact with each other without any limitation in economic, social and political terms. The development of technology, with the effect of social and economic needs, is becoming the subject of research for different fields with the development of globalization, political factors and integrations. It is one of the subjects that attract attention with its change and development day by day. In this study, with the help of panel data and quantile models in order to see to what extent globalization has been affected, it has been studied with panel quantile models which allow the subject to be handled from a multidimensional perspective. Panel data models, including the cross-section and time series dimensions, allow researchers to conduct research in different econometric subjects and in different dimensions. In addition, it allows control of the deviation if there are variables that are ignored by inclusion of unobservable effects in the model. Quantile regression provides a robust method of using median calculation rather than arithmetic mean that is sensitive to extreme value. By combining these two models together, the panel quantile models, which have these advantages together, can be multidimensional and different models in different cantifications. In this study, it is aimed to analyze the effect of explanatory factors on the distribution of globalization variable (KOF Globalization Index - KOF Konjunkturforschungsstelle) in 44 countries and to what extent globalization is affected. In order to provide concept unity, briefly quantile models and panel data models are mentioned. In the thirth part of the thesis, panel quantile models are discussed. In order to examine the factors affecting globalization in the application section, the appropriate panel data model was determined and its compatibility with the assumptions was examined. And the effect of the explanatory factors on the different points of the distribution of globalization was analyzed by the selected panel quantile model. In the conclusion section, the findings are summarized and interpreted.