Çeşitli knoevenagel kondenzasyon ürünleri ile bazı hetaril substitue 2-amino-5,6,7,8-tetrahidro-4h-benzopiranlar ve 2-amino-1,4,5,6,7,8-hekzahidrokinolinlerin sentezi
Synthesis of various knoevenagel condensation products and some hetaryl substitue 2-amino-5,6,7,8-tetrahydro-4h-benzopirans and 2-amino-1,4,5,6,7,8-hexahydroquinolines
Yazar: HANZADE METE GÜVENDİ
Danışman: PROF. DR. ŞENİZ KABAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Organik Kimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Heterohalkalılar ve türevleri, biyolojik etkileri nedeniyle oldukça önemli bileşiklerdir. Bu nedenle son yıllarda, bu tür bileşiklerin sentezlenmesi için yoğun çalışmalar yapılmaktadır. Nitekim, halka üyesi olarak azot, kükürt ve oksijen gibi atomları içeren heterohalkalı bileşikler hem endüstrinin çeşitli alanlarında hem de tıpta yaygın bir şekilde kullanılmaktadırlar.Gerçekleştirilen literatür ve patent araştırmaları sonucunda, tetrahidrobenzopiran ve hekzahidrokinolin bileşiklerinin, anti-bakteriyel, anti-biyotik, anti-hipertensiv, anti-pisikotik ve nöroleptik gibi biyolojik aktiviteler gösterdikleri, ve bunun yanı sıra bu bileşiklerin, kanser ve diabetik ilaçların üretiminde aktif ilaç hammaddesi olarak da kullanıldıkları belirtilmektedir. Bu nedenledir ki, bu çalışmamızda biyokimyasal ve farmakolojik etki gösterebileceğini düşündüğümüz yeni hetaril-substitue tetrahidrobenzopiran ve hekzahidrokinolin türevleri sentezlenmesi planlanmıştır.Üç basamak halinde yapılan çalışmanın birinci aşamasında, çeşitli kinolin-2-karboksaldehidler sentezlenmiştir.İkinci aşamada, çeşitli kinolin ve tiyofen aldehidlerin aktif metilen grubu içeren bileşikler ile verdiği Knoevenagel kondenzasyon reaksiyonundan sekiz tanesi yeni bileşik olmak üzere, ondört adet hetariliden bileşiği sentezlenmiştir. Hetariliden bileşikleri oldukça iyi verimlerle (% 38-92) elde edilmiştir.Çalışmanın en önemli kısmı olan son aşamasında ise, ikinci aşamada elde edilen bileşiklerin, dimedon ile gerçekleştirilen Michael katılma reaksiyonu ve takiben eliminasyon reaksiyonları sonucunda, beşi yeni olmak üzere 6 adet 2-amino-5,6,7,8-tetrahidro-4H-benzopiran ve ikisi yeni olmak üzere üç adet 2-amino-1,4,5,6,7,8-hekzahidrokinolin bileşikleri % 31-96 arasında değişen verimlerle sentezlenmiştir.Araştırma süresince optimum şartlar çeşitli reaksiyon koşulları ve katalizörler kullanılarak belirlenmiştir. Sentezlenen tüm bileşiklerin yapıları ultraviyole, infrared, nükleer magnetik rezonans ve kütle spektroskopisi yöntemleriyle aydınlatılmıştır.Anahtar kelimeler: Hetarilaldehid, Knoevenagel reaksiyonu, Dimedon, Michael katılması, Hekzahidrokinolin, Benzopiran.

Abstract:
Heterocyclics and their derivatives are very important compounds due to their biological effects. Therefore, very extensive studies for the synthesizing of that kind of compounds have been done in recent years. Thus, the heterocyclic compounds containing atoms such as nitrogen, sulfur and oxygen as ring member are widely used both in various fields of industry and medicine.As a result of the data obtained from the literature and patent investigations, it has been discovered that both of tetrahydrobenzopyran and hexahydroquinoline compounds show biological activity such as anti-bacterial, anti-biotic, anti-hypertensive, anti-psychotic and neuroleptic. Besides, these compounds are important precursors in the synthesis as an active pharmaceutical ingredient of cancer and diabetic drugs. Therefore, this research has been planned by the purpose of the synthesis of some new hetaryl-substituted tetrahydrobenzopyran and hexahydroquinoline derivatives that they may be useful in the biochemical and pharmaceutical areas.In the first step of the study we synthesized various of quinoline-2-carboxyaldehydes which were used for second step.As for the second step, fourteen hetarylidene compounds are synthesized by Knoevenagel condensation of quinoline (which are synthesized in the first step) and thyophene aldehydes with compounds which has active methylene groups.(Eight of them are new compunds). Knoevenagel products have been obtained in rather good yields (38-92 %).In the last step which is the most important stage of the study, five new 2-amino-7,7-dimethyl-4-hetaryl-5,6,7,8-tetrahydrobenzopyrans and two new 2-amino-7,7-dimethyl-4-hetaryl-1,4,5,6,7,8-hexahydroquinoline compounds have been synthesized, by using the materials produced in the first and the second steps, in the yields of 31-96 % as a result of Michael addition reaction and then elimination reaction.Optimum circumstances have been established using various reaction conditions and catalyzers throughout the research. The structures of all synthesized compounds have been clarified by ultraviolet, infrared, nuclear magnetic resonance and mass spectral methods.Keywords: Hetarylaldehyde, Knoevenagel reaction, Dimedone, Michael addition, Hexahydroquinoline, Benzopyran.