Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Teşkilatı Minsk Grubu'nun Dağlık Karabağ sorununa yaklaşımı
European Security and Cooperation Organization Minsk Group approach to the Karabakh problem
Yazar: ADIL IBRAHIMOV
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ATAHAN BİROL KARTAL
Milli Savunma Üniversitesi / Atatürk Stratejik Araştırmalar Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler ve Bölgesel Çalışmalar Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Dağlık Karabağ sorunu, Birleşmiş Milletler (BM) tarafından Azerbaycan sınırları içerisinde tanınan bir bölgenin Ermenilerce işgali olayıdır. Bu işgalin derhâl sonlandırılması konusunda BM tarafından 1993'te 4 karar alınmış, Avrupa Güvenlik ve İş Birliği Teşkilatı (AGİT) 1992'den bazı diplomatik faaliyetlerde bulunmuş, fakat bu girişimler başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Azerbaycan'ın başlattığı haklı askeri operasyon sonucu Ermenistan 10 Kasım 2020'de alınan bu kararlara uymayı kabul etmiştir. Tez çalışmanın konusu Dağlık Karabağ sorunu ve sorunun çözümü için AGİT faaliyetleridir. Amacı, bu konuda yapılan uzman araştırmalarını ve görüşlerini inceleyerek sorunu çözmek adına faaliyetlerde bulunan adları geçen örgütlerin konuyla ilgili yaptıkları çalışmaları ve onların başarısızlık nedenlerini ortaya koymaktır. Bu açıdan çalışma nitel (kalitatif) bir araştırma metodolojisi özelliği taşımaktadır. Çatışma, Avrupa açısından alternatif enerji kaynaklarına sahip Azerbaycan topraklarında cereyan ettiğinden ve bununla birlikte sorunun çözümüyle uluslararası örgütler de ilgilendiğinden konunun önemli olduğu düşünülmektedir. Çalışmanın kapsamı tarihsel süreçte Karabağ sorunudur. Sorunsalı, bu sorunun nedenlerini, hukuki boyutunu ve sorunu çözmek için görevlendirilen AGİT Minsk Grubu'nun yaptığı çalışmaların neticelerini ortaya koymaya çalışmak ve konuyla ilgili uzman görüşlerini analiz etmek, yorumlamak ve anlamlandırmaktır. Çalışma sonucunda, etkili ve yetkili örgütlerin sorunu çözme adına isteksiz olması durumunda taraflardan üstün olanın güç kullanımına başvuracağı, fakat tarafsız ve adaletli olması durumunda ise başarı elde edileceği kanaatine varılmıştır.

Anahtar Sözcükler: Azerbaycan, Ermenistan, Rusya, Dağlık Karabağ, AGIT Minsk Grubu.

Abstract:
The Nagorno-Karabakh conflict is the Armenian occupation of a region recognized by the United Nations (UN) within the borders of Azerbaijan. 4 Resolutions were taken by the UN in 1993 to immediately end this occupation, and the Organization for Security and Cooperation in Europe (OSCE) carried out some diplomatic activities from 1992, but these attempts were unsuccessful. As a result of the military operations initiated by Azerbaijan, Armenia agreed to abide by these decisions taken on November 10, 2020. The subject of the thesis is the Nagorno-Karabakh problem and the activities of the OSCE for the solution of the problem. Its aim is to examine the expert researches and opinions on this subject and to reveal the studies of the above-mentioned organizations that carry out activities in order to solve the problem and the reasons for their failure. In this respect, the study has the characteristics of a qualitative research methodology. The issue is considered to be important since the dispute took place in the territory of Azerbaijan, which has alternative energy resources for Europe, and international organizations are also interested in the solution of the problem. The scope of the study is the Karabakh problem in the historical process. The problematic is to try to reveal the causes of this problem, its legal dimension and the results of the work done by the OSCE Minsk Group, which was assigned to solve the problem, and to analyze, interpret and make sense of the expert opinions on the subject. As a result of the study, it was concluded that if the effective and authorized organizations are unwilling to solve the problem, the superior of the parties will resort to the use of force, but if it is impartial and fair, success will be achieved.

Keywords: Azerbaijan, Armenia, Russia, Nagorno-Karabakh, OSCE Minsk Group.