Mimari tasarım kararlarını belirlemede bir yöntem önerisi
A method suggestion for determining architectural design decisions
Yazar: NILOUFAR AKBARZADEH
Danışman: PROF. DR. CENGİZ TAVŞAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Bu çalışmanın amacı, çevresel konfor odaklı üretken tasarım yöntemlerini kullanarak, farklı 
mimari ihtiyaçlara aynı anda cevap verebilecek formlar oluşturmanın yolunu bulmaktır. Başka bir 
deyişle doğru permütasyon, doğru yön, formlar arasındaki mesafe/ uzaklık gibi mimarlığın temel 
ilkelerini tek bir süreçte sunmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda sorunun daha iyi anlaşılabilmesi için 
karşılaştırmalı bir yöntem kullanarak, 2022 yılında Trabzon'da hayata geçirilen bir proje üzerinde 
algoritmik zeka ile çalışma test edilmiştir. 
Çalışma yapılan alanda, alanın dağılımı ve topografyasının belirlı bir  geometriye uymadıgı  
görülmüştür. Bu nedenle (Ladybug +Hanybee) plug_in algoritması ile sitenin iklim kavramları ve 
çevre konforu araştırılmış, daha sonra hedef fonksiyonlara göre Python kodu ve istenilen algoritma 
yazılmıştır. Bu kodlamaya bağlı binanın konumu, yüksekliği ve dönme miktarı gibi bağımsız 
değişkenler modele girdi olarak kabul edilmiştir. Ayrıca gerekli enerjiyi sağlamak için en iyi yön 
ve maksimum mesafeye ulaşma hedefi belirlenmiştir. Bu çalışma için yapılan algoritma kodu 
birçok amacı kapsayacak şekilde tasarlanmıştır. Ayrıca bu programlama kodu tasarım alanlarında, 
farklı projelerde genişletilebildiği gibi mimarların görüş ve ihtiyaçlarına göre parametre sayılarının 
değiştirilmesine de olanak sağlamaktadır.

Abstract:
The aim of this study is to find a way to create forms that can meet different architectural 
needs at the same time by using generative design methods focused on environmental comfort. 
In other words, it tries to present the process of reaching the basic principles of architecture, such 
as the right permutation, the right direction, the amount of distance between forms, in a single 
process. In order to better understand the problem, a comparative method was used and a project 
implemented in Trabzon-Turkey in 2022 was tested again with algorithmic intelligence. 
     Permutation concepts in polygonal geometry select vertices as permutation points, but 
unfortunately the distribution and topography of the area in the area under study do not follow a 
particular geometry. In order to achieve this aim, first of all, the climate and environmental 
comfort concepts of the site were investigated with the Ladybug + Honey Bee algorithm, then 
the desired algorithm was coded according to the objective functions. Independent variables such 
as the location of the building, its height, the amount of rotation of the building are accepted as 
inputs to the model. In order to provide the energy received, the goal of reaching the maximum 
distance with the best direction was determined. The algorithm code of this project is set to cover 
many purposes. This research can be extended to different design and project areas and 
fortunately allows architects to vary the dimensions and number of inputs according to the views 
and needs of the project.