İnsülin kullanan diyabetik hastalarda insülin kullanımı nedeniyle yaşanılan sorunlar ve hasta farkındalığı
Survey study on the problems due to injection and patient awareness in diabetic patients using insulin
Yazar: TUĞÇE NUR ALPAĞUT DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. ARZU BİLEN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
Amaç: Diyabetes Mellitus tüm dünyada oldukça sık görülen ve güncel veriler ışığında giderek artacağının ön görüldüğü sistemik bir hastalıktır. Morbiditesi çok yüksek olan bu hastalıkta glisemik hedefin sağlanması ve komorbiditelerin önlenmesi tedavinin optimal olmasına ve hasta uyumuna bağlıdır. Bizim çalışmamızda insülin kullanan diyabetik hastalarda insülin enjeksiyonu nedeniyle yaşanılan sorunlar ve hasta farkındalığının anket soruları ile incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Erzurum Atatürk Üniversitesi Yakutiye Araştırma Hastanesi'ne başvuran ve insülin enjeksiyonunu kendisi yapan toplamda 203 diyabetik hasta çalışmaya alındı ve anket formları hastalara verilerek cevaplamaları sağlandı.
Bulgular: Çalışmamızdaki hastaların 156 sının Tip 2 diyabet tanısı mevcuttu. 47 hastanın Tip 1 diyabet tanısı mevcuttu. Hastaların yaş ortalaması 53' tü. % 51,2' si erkek, % 48,7' si kadındı. 169 hasta insülin uygulama eğitimi almıştı ve çoğunlukla diyabet hemşiresinden eğitim alınmıştı. İnsülin uygulama eğitimi almayan hastaların tamamı Tip 2 diyabet tanılıydı. Enjeksiyon için en çok kol bölgesinin tercih edildiği görüldü. 
İnsülin uygulama bölgeleri arasında rotasyon yapma ve enjeksiyon sonrasında iğneyi çıkarmadan 10 saniye bekleme davranışı incelendiğinde; daha genç, insülin uygulama eğitimi almış, Tip 1 diyabetes mellitus tanılı hastaların haftada bir rotasyon yapma ve iğneyi çıkarmadan 10 saniye bekleme davranışını daha doğru yaptıkları görüldü.
Hastaların çoğunun insülin bölgelerini kontrol ettiği, kontrol etmeyen hastaların % 93,6' sının Tip 2 diyabet tanılı olduğu görüldü. Enjeksiyon bölgeleri arasında 1 cm boşluk bırakma davranışına çoğunlukla dikkat edilmediği görüldü.
Enjeksiyon sonrası masaj yapmama davranışının çoğunlukla doğru uygulandığı görüldü. Hastaların enjeksiyon bölgelerinin doktor tarafından sorgulanma ve muayene edilme oranlarıın genel olarak düşük olduğu görüldü. 
İnsülin uygulama eğitimi alan hastaların, Tip 1 diyabet tanılı hastaların ve daha genç yaştaki hastaların insülin kalemlerinin son kullanma tarihlerini daha dikkatle takip ettikleri görüldü.
Hastaların çoğunun iğne ucunu her enjeksiyonda değiştirdiği ve iğne ucu uzunluğunu bilmedikleri görüldü. 65 yaş üstü hastaların iğne ucunu değiştirmeden daha uzun süre kullandıkları görüldü. İnsülinlerin saklama koşullarına çoğunlukla dikkat edildiği ve doğru şekilde saklandığı görüldü.
Sonuç: Anketimize katılan diyabet tanılı hastaların çoğunlukla insülin uygulama eğitimi aldıklarını ifade etmesine rağmen hemen her hastanın bir insülin uygulama basamağında hata yaptığını gözlemledik. Mevcut bu hatalar kan şekeri regülasyonunda bozulma ile birlikte birçok akut ve kronik komplikasyonlara sebep olabilmekte ve hastaneye yatışlarda artışın önemli bir bölümünü oluşturmaktadır. Bu yüzden; insülin uygulama eğitiminin niteliğinin arttırılması, hastaya göre özelleştirilerek hastanın eksiklerinin giderilmesi, her başvuruda tekrarlayan eğitim verilmesi gerektiğini düşünmekteyiz. Doktorlar olarak bizlerin de hastalarımızın her başvurusunda enjeksiyon bölgelerini muayene etmemiz, hastaların enjeksiyon bölgelerini ve tekniklerini sorgulamamız gerekmektedir. Muayene sonucunda tespit edilen hatalı uygulamaların düzeltilmesi ile ilgili hastalarda farkındalık oluşturacak ve olası enjeksiyon yeri komplikasyonlarını daha erken saptamamıza olanak sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler: İnsülin, insülin enjeksiyonu uygulama, insulin enjeksiyonu uygulama hataları

Abstract:
Objective: Diabetes Mellitus is a disease that is very common all over the world and is predicted to increase in the light of current data. In this disease with very high morbidity, achieving the glycemic target and preventing comorbidities depend on optimal treatment and patient compliance. In our study, it was aimed to examine the problems experienced due to insülin injection and patient awareness in diabetic patients using insulin with questionnaire questions.
Methods: A total of 200 diabetic patients who applied to Erzurum Atatürk University Yakutiye Research Hospital and injecting insulin themselves were included in the study and a questionnaire was applied.
Results: 156 of the patients in our study were diagnosed with Type 2 diabetes. 47 patients were diagnosed with Type 1 diabetes. The mean age of the patients was 53 years. 51.2% were male, 48.7% were female. 169 patients had received insulin administration training and mostly from diabetes nurses. All of the patients who did not receive insulin administration training were diagnosed with Type 2 diabetes. It was seen that the arm region was mostly preferred for injection. When the behavior of rotating between insulin application sites and waiting for 10 seconds without removing the needle after injection is examined; It was observed that younger, insulin-trained patients diagnosed with Type 1 diabetes mellitus performed the behavior of rotating once a week and waiting for 10 seconds without removing the needle more accurately. It was observed that most of the patients controlled their insulin sites, and 93.6% of the patients who did not control were diagnosed with Type 2 diabetes. It was observed that the behavior of leaving a 1 cm gap between the injection sites was mostly ignored. It was observed that the behavior of not massaging after the injection was mostly applied correctly. It was observed that the rate of questioning and examining the injection sites of the patients by the doctor was generally low. It was observed that patients who received insulin administration training, patients with Type 1 diabetes mellitus and younger patients followed the expiration dates of their insulin pens more carefully. It was observed that most of the patients changed the needle tip with each injection and they did not know the needle tip length. It was observed that patients over the age of 65 used the needle for a longer period of time without changing the needle. It was observed that the storage conditions of the insulins were mostly observed and stored correctly.
Conclusion: Although the patients diagnosed with diabetes who participated in our survey stated that they mostly received insulin administration training, we observed that almost every patient made a mistake in an insulin administration step. These existing errors can cause many acute and chronic complications together with the deterioration in blood sugar regulation and constitute an important part of the increase in hospitalizations. For this reason; We think that the quality of insulin administration training should be increased, the patient's deficiencies should be eliminated by customizing it according to the patient, and repetitive training should be provided in each application. As doctors, we also need to examine the injection sites of our patients and question the injection sites and techniques of our patients. It will raise awareness in patients about the correction of malpractices detected as a result of the examination and will enable us to detect possible injection site complications earlier.
Keywords: Insulin, insulin injection administration, insulin injection administration errors