Ekonomik küreselleşmenin kur ve ticaret savaşları üzerinden yansımaları: Türkiye ekonomisi üzerine bir inceleme
Reflections of economic globalization through currency and trade wars: A Review on the Turkey economy
Yazar: RAMAZAN ÖNER
Danışman: PROF. DR. SELİM DURAMAZ
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası Ticaret Ve Finansman Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics ; Uluslararası Ticaret = International Trade
Dizin: Döviz kuru politikaları = Exchange rate policies ; Dünya ekonomisi =   ; Dış ticaret =

Özet:
Küreselleşme, dünya ekonomilerinin artan finansal, ticari ve kültürel bağlar ile birbirlerine daha fazla bağımlı duruma gelmelerini ifade etmektedir. Bu süreç, bir yandan ülkeler arasında sermaye akışları, serbest ticaret anlaşmaları ve uluslararası yatırımlar vasıtasıyla ekonomik büyümeyi teşvik ederken, diğer yandan ülke ekonomilerini küresel piyasalardaki dalgalanmalara daha açık hale getirmektedir. Küreselleşme ile ekonomik sınırların ortadan kalkması sonucu ülkeler arası iş birliği ve rekabet artışı yaşanmasının yanında bu durum kur ve ticaret savaşlarını da tetiklemektedir.
Bu çalışmanın birinci bölümünde küreselleşme kavramı ve tarihsel gelişimi açıklanmış, küreselleşmenin boyutlarına değinilerek ekonomik küreselleşme sürecinden bahsedilmiştir. İkinci bölümünde kur ve ticaret savaşlarının süreçleri, nedenleri ve sonuçları ele alınmıştır. Özellikle ABD-Çin arasındaki ticaret savaşları ve bunların ekonomik yansımaları üzerinde durulmuştur. Döviz kuru sistemleri ile karşılıklı etkileşim perspektifinden açıklamalar yapılmıştır. Üçüncü bölümde ise kur ve ticaret savaşlarının Türkiye üzerine yansımaları detaylandırılmıştır. 
Kur savaşlarının Türkiye üzerindeki ekonomik etkisini açıklayabilmek için döviz kuru, gayrisafi yurt içi hasıla ve kurumlar vergisi oranı değişkenlerinin ihracat hacmi üzerindeki etkileri 2005-2023 yılları arasındaki verilerle analiz edilmiştir. Bu kapsamda gayrisafi yurt içi hasıla, kurumlar vergisi oranı, ortalama dolar kuru, ihracat verileri kullanılarak regresyon analizi ve Granger nedensellik testi uygulanmıştır. Ampirik bulgular döviz kuru ve kurumlar vergisi oranı verisinin ihracatı anlamlı düzeyde etkilediğini, ancak gayrisafi yurt içi hasıla büyüme verisinin ihracat hacmi üzerinde anlamlı düzeyde etkisi olmadığını kanıtlamıştır.

Abstract:
Globalization refers to world economies becoming more interdependent with increasing financial, commercial, and cultural ties. While this process, on the one hand, encourages economic growth through capital flows, free trade agreements and international investments between countries, on the other hand, it makes country economies more open to fluctuations in global markets. In addition to increased cooperation and competition between countries due to the disappearance of economic borders with globalization, this situation has also triggered exchange rates and trade wars.
In the first part of this study, the concept of globalization and its historical development are explained, and the economic globalization process is mentioned by touching on the dimensions of globalization. In the second part, the processes, causes and consequences of exchange rate and trade wars are discussed. Particular emphasis was placed on the trade wars between the USA and China and their economic repercussions. Explanations were made from the perspective of interaction with exchange rate systems. In the third part, the reflections on exchange rates and trade wars in Türkiye are detailed.
In order to explain the economic impact of currency wars on Turkey, the effects of exchange rate, gross domestic product and corporate tax rate variables on export volume were analyzed with data between 2005 and 2023. In this context, regression analysis and Granger causality test were applied using gross domestic product, corporate tax rate, average dollar exchange rate and export data. Empirical findings have proven that exchange rate and corporate tax rate data affect exports significantly, but gross domestic product growth data do not significantly affect export volume.