Muhammed İkbal düşüncesinde merkezi temalar (ego-aşk-tanrı)
The analysis of central themes in Muhammad İqbal's thought (ego-love-god)
Yazar: SİNAN DEDELER
Danışman: DOÇ. İSMAİL LATİF HACINEBİOĞLU
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Aşk = Love ; Benlik kavramı = Self concept ; Tanrı = God ; İkbal, Allama Muhammed = İkbal, Allama Muhammed ; İslam felsefesi = Islamic philosophy

Özet:
Bu tez, son asrın yetiştirdiği önemli Müslüman fikir adamlarından biri olan Muhammed İkbal'in düşüncesindeki merkezi temalar olarak tespit ettiğimiz, ?Ego?, ?Aşk? ve ?Tanrı? kavramlarının tahliline dayanmaktadır. Amacımız, İkbal sistematiğinde söz konusu kavramlarına açıklık getirmek İkbal düşünce sistematiği içindeki anlam dünyasını belirlemek ve birbirleriyle olan ilişkilerine değinerek önemlerini ortaya koymaktır.İkbal'in düşüncesinde, insanın sezgisel olarak algıladığı her çeşit faaliyetin kaynağı egodur. Aynı zamanda âlemdeki en küçük atomlardan, ?Mutlak Ego? olan Allah'a kadar geniş hiyerarşideki varlıkların özünü de temsil eder. Bu varlık kademesinde insan, Mutlak Ego'ya en yakın olandır. İnsan, Yüce Yaratıcıya benzeme, O'nun mükemmelliğinden pay alma gayretinde olmalıdır. İkbal'e göre benlik, Hak tecellilerinden bir tecelli, Hak varlığından bir varlıktır.Aşk, İkbal için egoyu kuvvetlendiren en önemli unsurdur. Âlemin iç manası, varlık ateşini yakan, insanda gizli kalmış sonsuz potansiyelleri harekete geçiren, onun Allah ile irtibat kurmasını sağlayan hakikattir. İkbal düşüncesinde hakiki aşk, ilahi aşktır. Onunla insan, fani olan şeylerin esaretinden kurtulur.İnsan, aşk ile özgürleşir ve onun verdiği güçle imkansız gibi görünen şeyleri mümkün kılabilir. Aşk, benliği fark ettiren, onu keşfetme yolunda tek rehberdir. Böylece hak diyarına en kısa yoldan ulaşılabilir. Aşk, insanın değerini arttırır. Topraktan yaratılmış insanın içindeki asli cevher olan ruhunu besler.İkbal'e göre Tanrı, Mutlak Ego olan Allah'tır ve bu düşünce dinin de temelini oluşturur. İkbal'in hedeflediği ?Dini Tefekkürün Yenilenmesi? de bu noktadan başlamalıdır. Tapılmaya layık olan tek güçtür. İkbal'in fikir dünyasında, âlemdeki bu hakikate aykırı tüm gayret ve iddialar kırılması gereken putlardır. Allah, insan ile beraber âlemi şekillendirir. Âlemdeki tüm varlıklar, Allah'ın rahmetiyle yarattığı mülkünde yaşamaktadır.Anahtar Kelimeler: Muhammed İkbal, Ego, Aşk, Tanrı

Abstract:
This research, takes the central notions of Muhammad Iqbal, who is one of the most prominent names of modern Muslim world, as its topic. Throughout the study these basic notions are determined as ?Ego?, ?Love? and ?God?. The aim of this study is to focus on the meanings of these notions, to reveal the relations of these terms with each other and to study the centric place and importance of them in Iqbal's thought.According to Iqbal, ego is regarded as the source of all intuitional activities. Besides, it is the essence of everything from the smallest atomic particles to the highest existence ?The Ultimate Ego?, God. The closest to the Ultimate Ego, in this hierarchy are human beings. Human beings, should be in search of making themselves similar to the Creator, or participate His Excellency. Iqbal, in this way, takes ego, as one of the epiphanies of God and one of the existences of God's existence.Love, is the most important element that strengthens ego. The intrinsic meaning of the world, the firer of the fire of existence, and what moves the very hidden unlimited potencies is, this reality. The real love is the love of God. With this love, human beings set themselves free from the slavery of the mortality.Thus, becomes human beings, free through love, and through love turns impossible things into easinesses. Love, is what makes human beings aware of their selves. It is the guide for discovering the self in the shortest way. Love, moreover, makes human beings more valuable. It nourishes the very essence of from the earth-created human beings.According to Iqbal, God is the Ultimate Ego. This idea lies on the basis of religion as well. The reconstruction of the religious thought should start with this idea. God is the only power worth praying. In Iqbal's world, all efforts and ideas against this reality are idols that should be avoided. God shapes the universe together with the human. All in this world live on the world which is God's possession with God's mercy.Key words: Muhammad Iqbal, Ego, Love, God