CYP3A4 ve MDR1 gen polimorfizmlerinin kolşisin farmakogenetiği üzerindeki etkinliğinin ailevi akdeniz ateşi tedavisindeki rolü
The role of effıcacy of CYP3A4 and MDR1 gene polymorphısms on colchıcıne pharmacogenetıcs ın the treatment of famılıal medıterranean fever
Yazar: DİLEK DOĞRUER
Danışman: ÖĞR. GÖR. ESRA TUĞ
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Genetik = Genetics
Dizin: Ailesel akdeniz ateşi = Familial mediterranean fever ; Genetik = Genetics ; Genetik hastalıklar-doğuştan = Genetic diseases-inborn ; Kolşisin = Colchicine ; Mikrodizilim analizi = Microarray analysis ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Sitokrom P 450 = Cytochrome P 450 ; İlaç difüzyonu = Drug diffusion ; İlaçlar = Drugs ; İlaçlara direnç = Drug resistance

Özet:
Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA) tedavisinde bilinen en etkili terapötik ajan kolşisin' dir. Kolşisin, hastalık atak sıklığı ile şiddetini azaltmak ve sekonder amiloidoz gelişimini önlemek açısından uygulanan çift yönlü bir tedavidir. Bununla birlikte, hastaların %5-10' u tedaviye cevap vermemekte ve direnç göstermektedir. Tedaviye verilen cevabın bireyler arası farklılıklar göstermesi, ilacın farmakokinetiğini ve farmakodinamiğini kontrol eden mekanizmalardaki değişikliklerden kaynaklanmaktadır. Kolşisin farmakokinetiğindeki farklılıklar, metabolizmasında görev alan Sitokrom P450 enzim ailesi üyesi CYP3A4 ve ABCB1 transmembran proteinlerinden MDR1/P-gp genleri ile ilişki göstermektedir.Çalışmamızda yaş ortalamaları 33,24±12,315 olan, bir yılı aşkın süredir farklı dozlarda kolşisin tedavisi alan 78 hastanın günlük kolşisin dozları ile MEFV gen mutasyonları, hastalığın klinik bulguları, CYP3A4 ve MDR1/P-gp gen polimorfizmleri arasındaki ilişkiyi araştırdık. Hastaların tamamında ?Restriction Fragment Lenght Polymorphism? (RFLP) yöntemi ile ABCB1 gen polimorfizmlerinden 3435C>T polimorfizmi değerlendirildi. 48 hastada MDR1 gen polimorfizmlerinden; (-)1A>G, 61A>G, 1199G>A, 1236C>T, 2677G>A, 2677G>T polimorfizmleri ile, 46 hastada CYP3A4 gen polimorfizmlerinden *1B(-392A>G), *2(15713T>C), *3(23171T>C), *12(21896C>T) ve *17(15615T>C) allel spesifik primer uzaması (?Allel Specific Primer Extention?, ASPE) temelli floresan sinyaller ile kantifikasyon sağlayan tam otomatize mikroarray analizörü (INFINITITM Autogenomics, Inc., Vista, CA) kullanılarak değerlendirildi.Sonuç olarak, çalışma grubumuzdaki hastalarda kolşisin uygulama dozu ile MEFV gen mutasyonları ve 3435C>T genotipik varyantları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamaktaydı (p=0,13). 2x1/gün ve 3x1/gün kolşisin uygulanan hastalar arasında 2677G>T polimorfizmi yönünden anlamlı farklılık mevcuttu (p=0,032). Hastalığın semptomları arasında bulunan artrit ile 3435C>T polimorfizmi (p=0,04), peritonit ile 1199G>A polimorfizmi (p=0,010), plörit ile 2677G>A (p=0,029), 15713T>C (p=0,023) ve 15615T>C (p=0,02) polimorfizmleri arasında anlamlı ilişki bulunmaktaydı.

Abstract:
The most efficient therapeutic agent in treatment of ?Familiar Mediterranean Fever?(AAA) is colchicine. Colchicine is a two-way treatment applied in preventing the development of seconder amyloidosis and decreasing the intensity of attack frequency of disease. However, 5-10% of patients respond to the treatment show resistance. The differences of the response to the treatment in each person result from the changes in control mechanisms controlling pharmacokinetic and pharmacodynamic of drug. The differences in colchicine pharmacokinetic are related to CYP3A4 which is member of Cytochrome P450 enzyme family and MDR1/P-gp which is member of ABCB1 transmembran protein family.We searched the relationship among MEFV gene mutations of 78 patients having treatment of colchicine in different dosages during over one year, clinical findings of disease, CYP3A4 and MDR1/P-gp polymorphisms. 3435C>T polymorphism from ABCB1 gene polymorphisms was evaluated with the method of ?Restriction Fragment Lenght Polymorphism? (RFLP) in whole patients. 1B(-392A>G), *2(15713T>C), *3(23171T>C), *12(21896C>T) and *17(15615T>C) from CYP3A4 gene polymorphisms in 46 patients and (-)1A>G, 61A>G, 1199G>A, 1236C>T, 2677G>A, 2677G>T polymorphisms from MDR1/P-gp gene polymorphisms in 48 patients were evaluated by using full automated microarray analyzer (INFINITITM Autogenomics, Inc., Vista, CA) with the capture probes were fluorescently labeled using analyte specific primer extension, hybridized to a microarray and then scanned.Consequently, there weren?t a statistically significant correlation (p=0,13) between 3435C>T genotype alternatives and MEFV gene mutations with colchicine treatment dosage on patients of our group. There were a statistically significant correlation among patients treated with 3x1/day and 2x1/day colchicine dosages and 2677G>T polymorphism (p=0.032). Among the symptoms of the disease, there were a statistically significant correlation with arthritis and 3435C>T polymorphism (p=0.04), peritonitis and 1199G> A polymorphism (p=0.01), pleuritis with 2677G>A (p=0.02), 15713T>C (p=0.02) and 15615T>C (p=0.02) polymorphisms.