Taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin mülkiyet hakkı üzerindeki sınırlamalar ve yargısal denetimi
The restrictions of property right related to immovable cultural and natural property and judicial control
Yazar: DURSUN ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. NUSRET İLKER ÇOLAK
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Kültür varlıkları = Cultural properties ; Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu = Code of Protection of Cultural and Natural Properties ; Mülkiyet hakkı = Property right ; Tabiat varlıkları = Natural wealts ; Yargısal denetim = Judical rewiew

Özet:
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nda, Kültür varlıkları; tarih öncesi ve tarihi devirlere ait bilim, kültür, din ve güzel sanatlarla ilgili bulunan veya tarih öncesi ya da tarihi devirlerde sosyal yaşama konu olmuş bilimsel ve kültürel açıdan özgün değer taşıyan yer üstünde, yer altında veya su altındaki bütün taşınır ve taşınmaz varlıklar olarak; Tabiat varlığı ise, jeolojik devirlerle, tarih öncesi ve tarihi devirlere ait olup ender bulunmaları veya özellikleri ve güzellikleri bakımından korunması gerekli, yer üstünde, yer altında veya su altında bulunan değerler olarak tanımlanmıştır. 
Kültür ve tabiat varlıkları ulusal ve uluslararası hukuki düzenlemeler ile koruma altına alınmış ve bu kapsamda koruma görevinin yerine getirilebilmesi için teşkilatlanma yoluna gidilmiştir. 2863 sayılı Kanun'da Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu, Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, Tabiat Varlıklarını Koruma Merkez Komisyonu ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu olarak teşkilatlanma düzenlenmiştir.
Kültür ve tabiat varlıklarına ilişkin mülkiyet hakkı üzerinde, bu varlıkların korunması ve gelecek nesillere aktarılabilmesi için kısıtlamalar getirilmesi zorunluluğu doğmaktadır. Bu kısıtlamalar kamulaştırma, koruma amaçlı imar planı, tescil ve sit ilanı gibi kararlar ile gerçekleşmektedir. Bu kısıtlamalar mülkiyetten yararlanmayı imkansız hale getirdiğinde, başka bir ifadeyle mülkiyet hakkının özüne dokunan kısıtlamalar olduğunda mülkiyet hakkı sahibi takas veya kamulaştırma yapılmasını talep ederek zararının ortadan kaldırılmasını isteyebilecektir.

Abstract:
At the Law on the Conservation of Cultural and Natural Property (2863) Cultural property shall refer to movable and immovable property on the ground, under the ground or under the water pertaining to science, culture, religion and fine arts of before and after recorded history or that is of unique scientific and cultural value for social life before and after recorded history and natural properties shall refer to all assets on the ground, under the ground or under the water pertaining to geological periods, prehistoric periods until present time, that are of unique kind or require protection due to their characteristics and beauty. The distinctions between cultural and natural properties are determined by whether they are artifacts or not.
Cultural and natural properties are protected by the national and international legal arrangements and with in this context some organizations were created.
Law on the Conservation of Culturaland Natural Property (2863) organizes Superior Council for the Conservation of Cultural Properties, Regional Council for the Conservation of Cultural Properties, Central Commission for the Conservation of Natural Properties, Regional Commission for the Conservation of Natural Properties.
The property right related to cultural and natural properties shall be restricted in order to protectand transfer them to then extgenerations. These restrictions are come true by the decisions like the expropriation, the plan of a conservation, there gistration and conservation site. When the property right is precluded by these restrictions or they infringes up on the essence of property right, the owner of the property can demand barter or expropriation.