İlkögretim okullarının örgüt ikliminin bazı degişkenler açısından incelenmesi
A rearch on organizational climate of primary scholls in terms of some variables
Yazar: İLKNUR BAYKAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET DİNÇER
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Eko. Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul etkililiği = School effectiveness ; Okul iklimi = School climate ; Örgüt iklimi = Organizational climate ; Örgütsel sağlık = Organizational health

Özet:
Bu araştırma İzmir İlindeki İlköğretim Okullarında görev yapan öğretmenlerin, çalıştıkları okulların örgüt iklimine ilişkin algılarının nasıl olduğunu ve bu algılarının kendi performanslarını ne derecede etkilediğini ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır.Bu araştırmanın verileri Likert tipinde 79 madden oluşan ve Halpin ve Croft un geliştirdikleri OCDQ ( Organizational Climate Description Questional ) ` dan yararlanılarak Emine Süpçin ( 2000) tarafından geliştirilen Örgüt iklimi tarama envanteri aracılığıyla toplanmıştır.Araştırmada 2006-2007 eğitim ve öğretim yılında görev yapan 285 öğretmen ve 14 İlköğretim Okulu örneklemi oluşturmuştur. Verilerin çözümlenmesi amacıyla; ortalama, standart sapma, ortalamalar arası farkı bulmak için ise t-testi, varyans analizi ve farklılığa neden olan grupların belirlenmesinde Scheffé ve Dunnet C anlamlılık testi gibi istatistiksel teknikler kullanılmıştır.Araştırmanın bulguları şunlardır:1.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, sınırlayıcılık, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının, cinsiyet değişkenine göre incelendiğinde, anlamlı bir fark görülmemiştir.2.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının, kıdem değişkenine göre incelendiğinde, kıdemi 0-5 yıl olan öğretmenler lehine anlamlı bir fark görülmüştür.3.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, sınırlayıcılık, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının, branş değişkenine göre incelendiğinde, anlamlı bir fark görülmemiştir.4.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, sınırlayıcılık, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının, okulun bulunduğu bölgenin sosyoekonomik yapısı değişkenine göre incelendiğinde yüksek derecede algılayanların lehine anlamlı bir fark görülmektedir.5.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının, okul türü değişkenine göre incelendiğinde, özel okullar lehine anlamlı bir fark görülmektedir.6.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, sınırlayıcılık, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının, okulun çevrece algılanan saygınlık düzeyi değişkenine göre incelendiğinde, yüksek algılayanlar lehine anlamlı bir fark görülmektedir.7.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, sınırlayıcılık, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının, yöneticinin öğretimsel gelişime katkı düzeyi değişkenine göre incelendiğinde, yüksek algılayanlar lehine anlamlı bir fark görülmektedir.8.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, sınırlayıcılık, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarını algılamalarının yöneticinin kişisel gelişime katkı düzeyi değişkenine göre incelendiğinde yüksek algılayanlar lehine anlamlı bir fark görülmektedir.9.Öğretmenlerin örgüt ikliminin destekleyicilik, yönlendiricilik, sınırlayıcılık, profesyonellik, içtenlik ve samimiyet, ilgi boyutlarından etkilenmelerinin, cinsiyet, kıdem, branş, okulun bulunduğu bölgenin sosyoekonomik yapısı, okulun çevrece algılanan saygınlık düzeyi, yöneticinin öğretimsel gelişime katkı düzeyi, yöneticinin kişisel gelişime katkı düzeyi değişkenlerine göre incelendiğinde, anlamlı bir fark görülmemiştir.Anahtar Kelimeler : Okul İklimi, Örgüt İklimi, Etkili Okul

Abstract:
This research is done in order to emerge out the perceptions of the primary school teachers regarding the climate of their schools and how these perceptions effect their performances at schools. The data was collected through 79 process items on Likert Scale via a questionnaire called Organization Climate Inventory, developed by Emine Süpçin (2000) benefitting from OCDQ(Organizational Climate Desxription Questional) which had been developed by Halpin and Croft. The universe of this research constitudes of 285teachers that work in 2006- 2007 educational period and 14 primary schools .In order to analyze the data, methods like standart deviation, arithmetic mean, t test, variance analysis were used and also, to find out the groups that cause the difference Scheffe and Dunnet C significance tests were done. The findings of the research are as follows:1-No significant difference was found in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items regarding the gender.2-When analyzed according to the job seniority, it is seen that there is a significant difference in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items in favor of the teachers that have 0-5 year job experience 3-No significant difference was found in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items regarding the branch.4-When analyzed according to the social economical level of the school environment, it is seen that there is a significant difference in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items in favor of the teachers that perceive high social economical level 5-When analyzed according to the school type, it is seen that there is a significant difference in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items in favor of the private schools.6-When analyzed according to the respect level of the schools that is perceived by the environment, it is seen that there is a significant difference in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items in favor of the teachers that perceive high respect level.7-When analyzed according to the level of the contribution of the manager to the educational development, it is seen that there is a significant difference in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items in favor of the teachers that perceive high. 8-When analyzed according to the level of the contribution of the manager to the personal development, it is seen that there is a significant difference in the teachers? perceptions of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items in favor of the teachers that perceive high. 9-No significant difference was found in teachers? being influenced of supportive, directive, restrictive, professionalism , intimacy and sincerity items regarding the gender, job seniority, branch, social economical level of the school environment,respect level, managers? contribution to the educational and personal development . Key Words: School Climate, Organizational Climate, Effective School