Hemodiyaliz hastalarında hemoglobin değişkenliği
Haemoglobin variability in haemodialysis patients
Yazar: OKTAY OLMUŞÇELİK
Danışman: PROF. DR. A. AYKUT SİFİL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Anemi = Anemia ; Erythropoiesis = Erythropoiesis ; Hemoglobinler = Hemoglobins ; Renal diyaliz = Renal dialysis

Özet:
Amaç: Anemi, hemodiyaliz (HD) hastalarında mortalite ve morbiditeyi etkileyen önemli bir faktördür. Son yıllarda aneminin tedavi sürecinde yaşanan hemoglobin (Hb) değişkenliğinin bu etkide önemli olduğu düşünülmektedir. Hb değişkenliğindeki temel etmenlerden birisi olan eritropoezi uyarıcı ilaç (ESA) tedavisine ait geri ödeme koşulları ülkemizde birtakım farklılıklar içermektedir. Bu da Hb değerlerinde dalgalanmalara yol açmaktadır. Çalışmadaki amacımız; HD tedavisi almakta olan hastaların hemoglobin değişkenliğini belirlemektir.Gereç ve Yöntem: Geriye dönük olarak üç özel diyaliz merkezinde HD'e girmekte olup, sürekli izlemi olan 473 hastadan 114'ünün 12 aylık toplam 1368 Hgb değeri analiz edilmiştir. Hastaların Hb değerleri; >12 gr/dl yüksek, 11-12 gr/dl hedef ve <11gr/dl düşük olarak sınıflandırılmıştır. Alt gruplar ise; yüksek genlikte dalgalanma, sürekli yüksek , yüksek hemoglobin düşük genlikte dalgalanma, hedef, düşük Hgb düşük genlikte dalgalanma ve sürekli düşük olarak tanımlanmıştır. Kullanılan ESA dozları tür olarak eşlenik hal getirilerek (EPO?,ß=Darbepoetin*200) değerlendirilmiştir.Sonuçlar: 50 (%43,9) hastanın Hb değeri sürekli yüksek genlikte dalgalanma göstermiştir. Bir hastanın (%0,9) Hb değerleri sürekli yüksek grupta seyretmiştir. 14 hasta (%12,3) yüksek Hb grubunda olmasına karşın düşük genlikte dalgalanma göstermiştir. 45 hastada (%39,5) düşük Hb grubunda olmasına karşın düşük genlikte dalgalanma gösterdiği bulunmuştur. İki hastanın (%1,8) sürekli düşük grupta kaldığı tespit edilmiştir. Yalnız iki hastanın (%1,8) sürekli hedefte kaldığı belirlenmiştir. 12 aylık izlemde kullanılan ortalama ESA dozu (n=94) 15817,6 ± 10023,7 IU (min 4400 IU - max 75181 IU) olarak tespit edilmiştir. Yılda altı kez ESA dozu değiştirilmiştir. Dalgalanma ile ESA kullanımı ve ESA doz değişim sıklıkları arasında anlamlı ilişki saptanmıştır (p<0.05).Yorum: Çalışmamızda; HD hastalarının Hb değerleri büyük değişkenlik göstermektedir. Literatürdeki veriler uygunsuz ESA kullanımının Hb değişkenliğinin en önemli sebebi olduğu yönündedir. Ülkemizde ESA grubundaki ilaçlar için geri ödeme koşulları nedeni ile ESA kullanımının bu değişkenlikte önemli rolü olduğu kanısındayız. Daha yüksek hasta sayılı prospektif çalışmalarla ülkemizdeki ESA kullanım ilkelerinin yeniden yapılandırılabileceğini düşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: Hemodiyaliz, Anemi, Hemoglobin Değişkenliği, Eritropoezi Uyarıcı İlaç

Abstract:
Objective: Anemia is an important factor affecting mortality and morbidity among haemodialysis (HD) patients. In recent years Hb variability which is seen concomittantly with the anemia treatment process has been thought to have an influence on this effect.The implementation of social security refunds for eritropoesis stimulating agent (ESA) treatment, which is one of the main factors of Hb variability, vary in our country, which makes Hb values fluctuate. In this study; our objective is to determine haemoglobin variability of the patients who are receiving hemodialysis treatment.Materials and Methods: Among 473 patients who are receiving HD treatment in three private dialysis center and have a 12 month regular registry, 1368 Hb value of 114 of them were analysed retrospectively. Hb values are classified as high >12 gr/dl, target 11-12 gr/dl and low <11gr/dl. Subgroups are as follows ; high amplitude fluctuation, high , high Hb low amplitude fluctuation , target , low hemoglobin low amplitude fluctuation and low . ESA types were equaled (EPO?,ß =Darbepoetin*200) and their doses were evaluated.Results: HA fluctuation was observed in 50 (43,9%) patients . One patient (0,9%) had constant high Hb values. 14 (12,3%) had low amplitude fluctuations although they had high Hb values. 45 (39,5%) had low amplitude fluctuations despite having low Hb values. Two patients (1,8%) had constant low Hb values. Only two (1,8%) of all(114) had constant target values. The average EPO dose of 12 month period was recorded as (n=94) 15817± 10023,7 IU (min 4400 IU - max 75181 IU). Average ESA dose adjustment was six times a year. Significant relationship was found between overall fluctuations and ESA use and dose adjustment (p<0.05).Conclusion: In our study; Hb values of HD patients showed a great deal of diversity. According to the data in literature; inappropriate use of ESA?s seems to be the most important cause of Hb fluctuation. In our country; on account of the refund conditions, we agree that the use of ESA plays an important role on the aforementioned variability. Furthermore, we hold the belief that ESA implementation policy can be reconstituted by prospective studies with larger number of patients.Key Words: Haemodialysis, Anemia, Haemoglobin Variability, Eritropoesis Stimulating Agent