Büyük ölçekli (Trol-Gırgır) balıkçı gemilerinde iş sağlığı ve güvenliği
Occupational health and safety on large-scale (Trawl- Purse seine) fishing vessels
Yazar: İBRAHİM ÇOBAN
Danışman: PROF. DR. UĞUR ÖZEKİNCİ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Gırgır balıkçılığı = Purse seining ; Trol = Trawl ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Ülkemiz, Karadeniz, Ege Denizi ve Akdeniz gibi büyük denizlere kıyısı olan bir kara
parçası üzerindedir. Ayrıca bir iç deniz olan Marmara Denizini sınırları içerisinde
barındırmaktadır. Karadeniz ve Marmara Denizi arasında İstanbul Boğazı; Marmara Denizi
ve Ege Denizi arasında bağlantı sağlayan Çanakkale Boğazı da ülkemiz sınırları
içerisindedir. Ülkemizin bu kadar çeşitli özellikteki denize kıyı olması balık çeşitliliği
yönünden oldukça zengin olmasını sağlamaktadır.
Balıkçılık, ister endüstriyel ister geleneksel olsun çalışma koşulları düşünüldüğünde
en zor ve tehlikeli sektörlerden biridir. İstatistiksel olarak bakıldığında geleneksel
balıkçılıkla uğraşanlar sektörün %70'inden fazlasını oluştururken endüstriyel balıkçılar
pazara sunulan balığın %80'ini oluşturmaktadır. Endüstriyel balıkçılık kullanılan
ekipmanlar ve araçlar nedeniyle yaşanan kazalar, yaralanmaların boyutunu artırmaktadır.
Avcılığın önemli bir kısmı trol ve gırgır gemileriyle yapılmaktadır.
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ülkemizde 20/06/2012 tarihinde TBMM
tarafından kabul edilmiş, 30/06/2012 Tarihli 28339/5/52 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu kanun ile ülkemizdeki işveren ve çalışanlar
bilinçlendirilerek daha sağlıklı ve güvenli çalışma ortamı yaratmak amaçlanmıştır.
Ülkemiz iş kazası yaşanma sayısı ve kazalardan kaynaklanan işgünü kaybı sayısında
Avrupa standartlarının üzerindedir. Bu sayıları makul seviyelere çekmek için sağlıklı bir
güvenlik kültürü oluşturulmalıdır. Güvenlik kültürünü oluşturmuş toplumlar iş kazası
yaşama ihtimallerini büyük ölçüde azaltmış durumdadır. Güvenlik kültürü oluşturmak için
toplumda bulunan tüm organlar yaşadıkları en ufak ramak kala olayları bile raporlayarak
çözüm için raporlar doğrultusunda önlem alınmalıdır.
Bu çalışmada büyük ölçekli (trol-gırgır) balıkçı gemilerinde yaşanan kazalar ile ilgili
veriler ortaya konulmuştur. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu çerçevesinde bu
sektörde yaşanan olaylar değerlendirilmiştir. Sektörde yaşanması muhtemel tehlikeler
belirlenerek oluşan problemlerin azaltılması amaçlanmıştır. Yapılan çalışmada mevzuattaki
eksiklikler belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmada tespit edilen eksiklikler giderilerek ve
mevzuata yeni kanunlar eklenerek sektörde yaşanabilecek kazaların önüne geçilebileceği
sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Türkiye stands on a landmass that has coasts to large seas such as Black Sea, Aegean Sea and Mediterenean Sea. And also includes The Marmara Sea, which is an inland sea, within its borders. Bosphorus between the Black Sea and the Sea of Marmara; The Dardanelles Strait, which connects the Marmara Sea and the Aegean Sea, is also within the borders of our country. The fact that our country has such a diverse coastline to the sea makes it very rich in terms of fish diversity. 
Fishing, whether industrial or traditional, is one of the most difficult and dangerous sectors when considering working conditions. Statistically, traditional fishermen account for more than 70% of the sector, while industrial fishermen account for 80% of the fish offered to the market. Accidents due to equipment and tools used in industrial fishing increase the extent of injuries. An important part of hunting is done with trawlers and purse seine vessels.
Occupational Health and Safety Law No. 6331 was accepted by the Grand National Assembly of Türkiye on 20/06/2012 and entered into force after being published in the Official Gazette No. 28339/5/52 dated 30/06/2012. With this law, it is aimed to create a healthier and safer working environment by raising the awareness of employers and employees in our country. Our country is above European standards in the number of occupational accidents and the number of workdays lost due to accidents. To bring these numbers to reasonable levels, a healthy safety culture must be established. Societies that have created a safety culture have greatly reduced the possibility of occupational accidents. 
In this project, data on accidents on large-scale (trawl-purse) fishing vessels are presented. The events in this sector have been evaluated within the framework of the Occupational Health and Safety Law No. 6331. It is aimed to reduce the problems that occur by determining the possible dangers to be experienced in the sector. In the study, the deficiencies in the legislation were tried to be determined. It has been concluded that accidents that may occur in the sector can be prevented by eliminating the deficiencies identified in the study and adding new laws to the legislation.