İnek çiğ sütlerinde boya indirgeme test skorları ile somatik hücre sayısı arasındaki ilişkiler
Relationships between dye reduction test scores and somatic cell count in bovine raw milk
Yazar: BARIŞ KADİR YALÇIN
Danışman: PROF. DR. SAVAŞ ATASEVER
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Çiğ süt = Raw milk ; İnek sütü = Cow milk

Özet:
Bu çalışmada inek çiğ sütlerinde somatik hücre sayısı (SHS) ile boya indirgeme test skorları arasındaki ilişkilerin ortaya konulmasını amaçlamaktadır. Samsun ilinde satışa sunulan açık sütlerden Mart-Nisan 2017 döneminde ikişer haftalık aralıklarla dört farklı test günü (TG)'nde toplanan 87 adet süt örneğinde SHS, metilen mavisi test skoru (MTS) ve resazurin test skoru (RTS) belirlenmiştir. Çalışmada SHS değerleri otomatik sayım cihazıyla kaydedilirken, istatistik analiz öncesinde tüm SHS verileri log10 tabanına dönüştürülmüştür. Metilen mavisi çözeltisinin sütte oluşturduğu mavi rengin beyazlaşmasına kadar geçen sürenin uzunluğunun kaydedildiği MTS yönteminde süt kalitesi 1-4 puanlı cetvel yardımıyla yorumlanmıştır (1=>5 saat-iyi/çok iyi; 2=2-5 saat-orta; 3=0.5-2 saat-kötü ve 4=<0.5 saat-çok kötü). Resazurin çözeltisinin 37 °C'de bir saatlik inkübasyon sonrası sütte meydana getirdiği renk değişimi ise 1-3 arası puanlama ile değerlendirilmiştir (1=mavi-çok iyi; 2=leylak/koyu pembe-orta ve 3=açık mavi/renksiz-kötü). Tek yönlü varyans analizi sonunda TG gruplarına göre logSHS ortalamaları arasında önemli (P<0.05) fark belirlenirken, TG'nün MTS ve RTS değerlerine etkisi anlamlı bulunmamıştır. Ayrıca, bu çalışmada SHS eşik değeri olarak alınan 500x103 hücre/ml'nin altında ve üstündeki örnekler t-testi'ne göre SHS'nın MTS ve RTS üzerine önemli etkisi saptanmamıştır. SHS ile MTS ve RTS arasında sırasıyla r=0.279; R2=0.149 ve r=0.18; R2=0.097 düzeylerinde korelasyon ve determinasyon katsayılarının hesaplandığı çalışmada, boya indirgeme testlerinin çiğ süt kalitesinin tespitinde güvenilirlikle kullanımının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this study was to reveal the relationships between dye reduction test scores and somatic cell count (SCC) in bovine raw milk.  The SCC, methyelene blue reduction scores (MTS) and resazurin reduction test scores (RTS) were determined at biweekly intervals in four test days (TD) between March and April 2017 in a total of 89 raw milk samples sold in Samsun province as unpacked. While SCC values were recorded by an automatic counter,  all SCC data were transformed to log10 base before the statistical analysis. In MTS method, the time for the change of the colour of milk  from blue to white was noted and milk quality was assessed using a 1 to 4 points scale (1=>5h-good/excellent; 2=2-5h-medium; 3=0.5-2h-bad and 4=<0.5h-very bad). The change of milk colour caused by resazurin solution after one hour incubation at 37 °C was evaluated by a 1 to 3 points scale (1=blue-very good; 2=mauve/deep pink-medium and 3=light blue/uncoloured-poor). While significant differences (P<0.05) were determined in logSCC means by TG groups after one-way analysis of variance (One-way ANOVA), effect of TD on MTS or RTS was insignificant. Besides, when the samples were examined by lower or higher than 500x103 cells/ml that assumed as the threshold for SCC in this study, no significant effect of SCC on the MTS or RTS was found according to t-test. In this study, correlation and determination coefficients of SCC with MTS and RTS were calculated to be r=0.279; R2=0.149 ve r=0.18; R2=0.097 and, it was concluded that dye reduction tests are not suitable to reliably use for determination of raw milk quality.