Polikistik over sendromu tanılı hastalarda diyet inflamatuar indeksi ve karbonhidrat kalite indeksi ile klinik fenotip arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between dietary inflammatory index and carbohydrate quality index with clinical phenotypes in polycystic ovary syndrome
Yazar: BİLLUR BİLİKÖZEN
Danışman: DOÇ. DR. GÜLŞAH YENİDÜNYA YALIN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Beslenme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Sistemik inflamatuar yanıt indeksi = Systemic inflammatory response index

Özet:
Polikistik over sendromu (PKOS), 18-45 yaş aralığındaki üreme çağındaki kadınlarda en sık görülen endokrin bozukluktur. Türkiye'deki prevalansı tam olarak bilinmemekle beraber obezite görülme sıklığına paralel olarak artış göstereceği tahmin edilmektedir. Tanı için Rotterdam Kriterleri kullanılmaktadır. Bu kriterlere göre PKOS teşhisi konulabilmesi için polikistik over morfolojisi (PKOM), hiperandrojenizm (HA) ve oligo/anovulasyon kriterlerinden en az ikisini sağlaması gerekmektedir. PKOS başlıca dört ana fenotipe ayrılmaktadır: A Fenotipi (HA, PKOM ve oligo/anovulasyon), B Fenotipi (HA ve oligo/anovulasyon), C Fenotipi (HA, PKOM) ve D Fenotipi (PKOM, oligo/anovulasyon). Fenotipler arasında metabolik farklılıklar gözlenmektedir. 
Kronik inflamasyon son dönemlerde hastalığın etiyolojisiyle ilişkilendirilmeye başlanmıştır. Besin kaynaklı inflamasyonun da sendromda gözlenen inflamasyonu arttırabileceği düşünülmektedir. Diyet İnflamatuar İndeksi (Dİİ), kişinin beslenmesindeki inflamasyonu hesaplamak için geliştirilen bir indekstir. Karbonhidrat Kalite İndeksi (KKİ) ise diyetin karbonhidrat kalitesini belirlemek amacıyla kullanılmaktadır. Bu çalışmada PKOS'lu kadınlarının fenotipi ile Dİİ ve KKİ arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır. 
	Çalışmamıza A (n:32), B (n:21), C (n:30) ve D (n:24) fenotipi olmak üzere PKOS tanısı almış toplam 107 kadın hasta ile 29 sağlıklı kişiden oluşan kontrol grubu dahil edilmiştir. PKOS fenotipleri arasında Dİİ ve KKİ açısından fark bulunmamıştır. A Fenotipindeki PKOS tanılı hastaların ve Dİİ skoru yüksek olan bireylerin plazma inflamatuar belirteçleri daha yüksek bulunmuştur. Bu nedenle özellikle A Fenotipindeki PKOS tanılı hastalarda beslenme tedavisinin düzenlenmesinde daha antiinflamatuar diyetlerin önerilmesi önem taşımaktadır. PKOS tanısı konulduktan sonra geçen süre uzadıkça Dİİ skorlarının in daha iyi olduğu da çalışmamızda bulunan sonuçlar arasındadır. PKOS tanılı hastalarda beslenme eğitimine tanı konulduktan sonra erken dönemden itibaren başlanarak sağlıklı beslenme alışkanlıkları her vizitte pekiştirilmeye çalışılmalıdır.

Abstract:
Polycystic ovary syndrome (PCOS) is the most common endocrine disorder in women of reproductive age between the ages of 18-45. Although its prevalence in Turkey is not exactly known, it is estimated that it will increase in parallel with the prevalence of obesity. Rotterdam Criteria are used for diagnosis. According to these criteria, in order to make a diagnosis of PCOS, at least two of the criteria of polycystic ovary morphology (PCOM), hyperandrogenism (HA) and oligo/anovulation should be present. PCOS is mainly divided into four main phenotypes: Phenotype A (HA, PCOM and oligo/anovulation), Phenotype B (HA and oligo/anovulation), Phenotype C (HA, PCOM) and Phenotype D (PCOM, oligo/anovulation). Metabolical differences are observed between these phenotypes. 
Chronic inflammation has recently begun to be associated with the etiology of the disease. It is thought that food-induced inflammation may also increase the inflammation observed in the syndrome. Dietary Inflammatory Index (DII) is an index developed to calculate inflammation in a person's diet. Carbohydrate Quality Index (CQI) is used to determine the carbohydrate quality of the diet. This study aimed to investigate the relationship between the phenotype of women with PCOS and DII and CQI. 
	 A total of 107 female patients diagnosed with PCOS, including A (n: 32), B (n: 21), C (n: 30) and D (n: 24) phenotypes, and a control group consisting of 29 healthy individuals were included in our study. There was no difference between PCOS phenotypes in terms of DII and CQI. Plasma inflammatory markers were found to be higher in patients diagnosed with PCOS in Phenotype A and individuals with high DII scores. For this reason, it is important to recommend more anti-inflammatory diets in the regulation of nutritional therapy, especially in patients diagnosed with PCOS of Phenotype A. Among the results found in our study, the longer the time elapsed after the diagnosis of PCOS, the better the DII scores were. In patients diagnosed with PCOS, nutrition education should be started early after diagnosis and healthy eating habits should be reinforced at each visit.