Tanzimat'tan Cumhuriyet'e Osman Gazi ve Orhan Gazi Türbeleri
The Tombs of Osman Ghazi and Orhan Ghazi from the Tanzimat era (the poli̇ti̇cal reforms made i̇n the Ottoman State i̇n 1839) to the Republic era
Yazar: ÖMER FARUK DİNÇEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ARİF KOLAY
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Sanat Tarihi = Art History ; Tarih = History
Dizin: Bursa = Bursa ; Orhan Gazi = Orhan Gazi ; Osman Gazi = Osman Gazi ; Seyahatname = Seyahatname ; Sultan Abdülaziz = Sultan Abdülaziz ; Türbeler = Tombs

Özet:
Ertuğrul Gâzi'nin oğlu olan Osman Gâzi, Osmanlı Devleti'nin kurucusudur. Kurmuş olduğu bu yüce devlete ismini vermiştir. Orhan Gâzi ise, Osman Gâzi'nin oğludur. Her ikisinin de türbeleri Bursa'da Tophane Parkı girişindedir.
Osman Gazi ve Orhan Gazi'nin defnedildiği mahallin Bizans döneminde bir kilise olduğu bilinmektedir. Özellikle Sultan Orhan türbesi içinde sonradan yapılan mermer döşemenin yanı sıra kilisenin orijinal yapısından kaldığı anlaşılan mozaik döşemesi günümüze kadar ulaşmıştır. 
Türbeler zaman içinde yeniden yapılmış veya tamirat geçirmiş, günümüzdeki halini ise 1863 yılında Sultân Abdülaziz döneminde almıştır. 
Türbeler ve çevresindeki alan için en köklü değişiklikler de bu dönemde gerçekleşmiştir. Türbeler dönem dönem tamirat ve tadilat görmüş, her tamirat sırasında türbelerden bazı eşyalar kaybolup gitmiştir. 
Çeşitli kaynaklarda bahsi geçen türbelerdeki beyitler, levhalar, Kur‛an-ı Kerimler, Buhari-i şerifler ve Osmanlı nişanı ile Osman Gâzi türbesinin kıble tarafında olan Şeyhülislam Mehmed Efendi'nin mezarı ve mezar taşı da kayıptır.   	 
Osman Gâzi ve Orhan Gâzi türbeleri ile ilgili Başbakanlık Osmanlı Arşivi'nde çeşitli vesikalar bulunmaktadır. Bu çalışmada 1855-1910 yılları arasındaki döneme ait olan bu vesikalar günümüz Türkçesine çevrilerek değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır. 
Yapmış olduğumuz bu çalışmanın ana konusu "Tanzimat'tan Cumhuriyete Osman Gâzi ve Orhan Gâzi Türbeleri" olmasına rağmen konu bütünlüğünün sağlanması açısından Bursa'nın fetih bilgileri ile türbelerin yakın çevresindeki tarihi değerler de bu çalışmada yer almıştır. 
Osmanlı kronikleri, arşiv vesikaları, seyyahların dönemlerine ait türbelerle ilgili verdikleri bilgiler, Bursa ile ilgili kitaplar çalışmamızın diğer kaynaklarını teşkil etmiş ve bu çalışma 19. yy. 20. yy. ve 21.yy' a ait fotoğraflarla da zenginleştirilmiştir.         
Çalışmalarım sırasında kıymetli fikirlerinden istifade ettiğim tez danışmanım Sayın Yrd. Doç. Dr. Arif KOLAY Hocam'a teşekkür ederim. 

Anahtar Kelimeler: 
Osman Gazi Türbesi, Orhan Gazi Türbesi, Bursa, Sultan Abdülaziz.

Abstract:
Osman Ghazi, son of Ertugrul Gazi, is the founder of the Ottoman State. He gave his name this supreme state as the founder.  Both tombs of Osman Ghazi and his son Orhan Ghazi are located in Bursa Tophane Park entrance. 
The place Osman Ghazi and Orhan Ghazi were buried is known as place of a church in the Byzantine period. Especially the mosaic floor of the original church structure remnants beside lately marble flooring has reached today.
Tombs were remanufactured or repaired over time, and took its current form in 1863 in the Sultan Abdulaziz period. The most radical change of the tombs and the surrounding area were also made during this period. The tombs had repairs and renovations from time to time, some items from the tomb were lost during these repairs and renovations. the couplets, sheets, the Holy Qurans,  Bukhari sharifs, the Ottoman badge and also grave and gravestone of Shaykh al-Islam Mehmed Efendi (that was on the qibla side of the Osman Gazi Tomb) the various sources mention were lost.
There are various documents related to the Tombs of Osman and Orhan Ghazis in the Ottoman Archives of the Prime Ministry. The documents belonging to the period between 1855-1910 were translated into Turkish language of today and evaluated and interpreted in this study. 
The main subject of this study is the Tombs of Osman Ghazi and Orhan Ghazi from the TANZIMAT Era to the REPUBLIC Era but we have included information about the conquest of Bursa and other historical values around the tombs for the subject integrity also used other sources like Ottoman chronicles, archival documents, the information about the tombs given by travellers in that time and the books related to Bursa and our study has been enriched by photos belong to the 20th and 21st centuries.
I thank My thesis advisor, Assistant Professor Doctor Arif Kolay, I have benefited from his valuable ideas druing my studies.  

Keywords: 
the Tomb of Osman Ghazi and the Tomb of Orhan Ghazi, Bursa, Sultan Abdulaziz.