Suriye uyruklu öğrencilerin Türk eğitim sistemine uyum süreçlerinin ailelerinin bakış açısıyla değerlendirilmesi
Evaluation of Syrian students' adaptation process into Turkish education system from parents point of view
Yazar: MERVE NOYAN
Danışman: PROF. DR. ALPER KESTEN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Aile = Family ; Aile hayatı = Family life ; Aile içi ilişkiler = Family relations ; Eğitim sistemi = Education system ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Suriyeliler = Syrians ; Türk eğitim sistemi = Turkish education system ; Uyum = Adjustment ; Uyum süreci = Adaptation process

Özet:
Bu çalışma Türk okullarında eğitim gören ve Sosyal Bilgiler dersini takip eden Suriye uyruklu öğrencilerin Türk eğitim sistemine uyumları sürecinde karşılaştıkları problemleri tespit etmek, öğrencilerin uyum düzeylerinin hangi seviyede olduğunu ve hangi çalışmalarla nasıl desteklendiğini Sosyal Bilgiler dersinin kültürel süreklilik ve değerler eğitimine etkisiyle ilişkilendirerek birtakım sonuçlara erişmek amacıyla hazırlanmıştır. Alanyazında Suriye uyruklu öğrencilerin uyum süreçlerini konu edinen birçok çalışmanın olmasına karşın bu araştırmada görüşmelerin katılımcıların ikamet ettikleri yerlerde bire bir ve yüz yüze yapılması ve kendi ana dillerinde gerçekleşmesi çalışmanın özgünlüğüne dikkat çekmektedir. Nitel araştırma yöntemine başvurularak hazırlanan bu çalışmada durum çalışması deseni kullanılmış olup maksimum çeşitlilik örnekleme ve benzeşik/homojen örnekleme yöntemlerinden yararlanılmıştır. Muhtemel katılımcı grubu oluşturulurken bu yöntemler takip edilmiş olup çalışma grubunun son şekline bu doğrultuda karar verilmiştir. Çalışmanın verilerine Adana Seyhan Merkez İlçe'de yaşayan Suriye uyruklu 18 aile ile yapılan görüşmeler neticesinde ulaşılmıştır. Katılımcılarla yapılacak görüşmeler için araştırmacı açık uçlu sorulardan oluşan görüşme formunu geliştirmiş olup elde edilen verileri betimsel analize tabi tutarak değerlendirmiştir. Betimsel analiz yapılırken veriler belli başlı kategorilere ayrılmış ve bulgular da bu doğrultuda düzenlenmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular ışığında Suriye uyruklu çocukların ve ailelerinin Türkiye'de belli başlı sorunlarla karşılaştıkları, dil, toplumsal kabul ve eğitim problemleri yaşadıkları, Türkçe öğrenmek noktasında birtakım zorlukları aşmak durumunda kaldıkları ve destek almadıkları zamanlarda bu durumun üstesinden pek de gelemedikleri, eğitime erişimleri önünde birtakım bariyerlerin olduğu ve bu bariyerleri aşmak için iletişim kurdukları bireylerin yardımına ihtiyaç duydukları, Türk eğitim sistemine entegre olabilmeleri için yapılan uyum çalışmalarının sayısının ve niteliğinin yetersiz kaldığı ve Sosyal Bilgiler dersinin kendilerinin kültürel birikimlerine ve değer önceliklerine yeterince yer vermediği sonuçlarına ulaşılmıştır.

Abstract:
This study has been prepared in order to determine the problems faced by the Syrian students studying in Turkish schools and following the Social Studies course in the process of adapting to the Turkish education system, to reach some results by associating the level of adaptation of the students and how they are supported with the effect of the Social Studies course on cultural continuity and values education. Although there are many studies in the literature on the integration processes of Syrian students, the fact that the interviews were conducted one-to-one and face-to-face in the places where the participants reside and in their native language draws attention to the originality of the study. In this study, which was prepared by applying the qualitative research method, the situational analysis design was used, and maximum diversity sampling and homogeneous sampling methods were used. While forming the possible participant group, these methods were followed and the final form of the study group was decided accordingly. The data of the study were obtained as a result of interviews with 18 families of Syrian nationality living in Adana-Seyhan Central District. For the interviews with the participants, the researcher developed an interview form consisting of open-ended questions and the obtained data was evaluated by subjecting it to descriptive analysis. During the descriptive analysis, the data were divided into certain categories and the findings were arranged accordingly. In the light of the findings obtained in the study it has been concluded that the Syrian children and their families face certain problems in Turkey, they have language, social acceptance and education problems, they have to overcome some difficulties in learning Turkish and they cannot overcome this situation when they do not receive support, they have some barriers to their access to education and that they need the help of the individuals they communicate with to overcome these barriers, the number and quality of adaptation studies to integrate into the Turkish education system are insufficient, and the Social Studies course does not give sufficient place to their cultural background and value priorities.