Akromegali hastalarında viseral adipozite indeksi ve lipid akümülasyon skorunun değerlendirilmesi
Evaluation of visceral adiposity index and lipid acumulation score in patients with acromegaly
Yazar: ZEYNEP AYBİKE SAYAN
Danışman: PROF. DR. FERİDUN KARAKURT
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Akromegali aşırı büyüme hormonu (GH) ve artmış insülin benzeri büyüme faktörü I (IGF-I) seviyeleri ile karakterize, nadir görülen bir endokrin hastalıktır. Akromegalide kardiyomiyopati, hipertansiyon ve endotelyal disfonksiyon gibi kardiyovasküler komplikasyonlar en önemli morbidite ve mortalite nedenleri arasındadır. Bu çalışmanın amacı akromegali hastalarında visseral adipozite indeksi (VAI) ve lipid akümülasyon skorunun (LAP) erken kardiyovasküler riskleri belirlemede öncül olup olmadığını belirlemektir.
Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışma, Ocak 2018-Ocak 2023 tarihleri arasında Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bölümünde gerçekleştirildi. Akromegali tanısı ile takip edilen 54 hasta ile kronik hastalığı olmayan 54 sağlıklı kontrol grubu karşılaştırıldı. Hem hasta hem kontrol grubunda VAI, LAP değerleri hesaplandı, karotis arter intima media kalınlığı (CIMT) ölçüldü.
Bulgular: Aktif hastalık grubunda VAİ ortancası 3,10 (2,10-4,48), remisyondaki hastaların 5,02 (2,95-8,69) ve kontrol grubunun ise 3,07 (2,02-4,91) idi. Aktif hastalık ve remisyon grubundakilerin VAİ değeri kontrol grubundan anlamlı yüksek saptandı (p=0,026).  Aktif hastalık grubundakilerin ortanca LAP 177,50 (118,91-298,27), remisyon grubundakilerin 307,63 (204,42-486,95), kontrol grubunun 151,68 (90,57-331,26) idi. Kontrol grubunun LAP skoru aktif hastalık ve remisyon grubundakilerden anlamlı düşüktü (p=0,004) Aktif hastalık ve remisyon grubundakilerde kardiyovasküler hastalık varlığı ile LAP skoru arasında anlamlı fark yoktu (p>0,05). Aktif hastalık grubunda ve remisyon grubunda diyabetes mellitus olan ve olmayan hastaların LAP skoru benzerdi (sırasıyla p=0,327; p=0,115). 

Sonuç: Akromegali ve kontrol grubu arasında CIMT açısından farklılık tespit edilmedi. VAI ve LAP düzeyleri akromegali hastalarında daha yüksek bulunmuştur ancak CIMT ile bir korelasyon bulunamamıştır.

Abstract:
Objective: Acromegaly is a rare endocrine disorder characterised by excessive growth hormone (GH) and elevated insulin-like growth factor I (IGF-I) levels. Cardiovascular complications such as cardiomyopathy, hypertension and endothelial dysfunction are among the most important causes of morbidity and mortality in acromegaly. The aim of this study was to determine whether visceral adiposity index (VAI) and lipid accumulation score (LAP) are predictors of early cardiovascular risks in patients with acromegaly.
Materials and Methods: This retrospective study was conducted between January 2018 and January 2023 in the Department of Endocrinology and Metabolic Diseases, Necmettin Erbakan University Meram Faculty of Medicine. A total of 54 patients with acromegaly and 54 healthy controls without chronic disease were compared. VAI, LAP values were calculated and carotid artery intima media thickness (CIMT) was measured in both patient and control groups.
Results:  The median VAI was 3.10 (2.10-4.48) in the active disease group, 5.02 (2.95-8.69) in the remission group and 3.07 (2.02-4.91) in the control group. The VAI values in the active disease and remission groups were significantly higher than those in the control group (p=0.026).  The median LAP was 177.50 (118.91-298.27) in the active disease group, 307.63 (204.42-486.95) in the remission group and 151.68 (90.57-331.26) in the control group. The LAP score of the control group was significantly lower than those in the active disease and remission groups (p=0.004). There was no significant difference between the presence of cardiovascular disease and LAP score in the active disease and remission groups (p>0.05). The LAP scores of patients with and without diabetes mellitus in the active disease and remission groups were similar (p=0.327; p=0.115, respectively).
Conclusion: There was no difference in CIMT between acromegaly and control group. VAI and LAP levels were found to be higher in patients with acromegaly, but no correlation was found with CIMT.