Pseudevernia furfuracea (L.) Zopf liken türünün antibakteriyel aktivitesi ve antioksidan kapasitesinin araştırılması
Assesment of antibacterial activity and antioxidant capacity in lichen Pseudevernia furfuracea (L.) Zopf
Yazar: SİNEM GÜLTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. GÜLŞAH ÖZYİĞİTOĞLU
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Biyoloji Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Likenler; mikobiyont olarak isimlendirilen bir mantar ve fotobiyont bir fotosentetik yeşil alg ve/veya siyanobakterinin bir araya gelmesiyle oluşan, kararlı ve devamlı ototrofik mutualistik birlikler oluştururlar ve oluşan bu birliktelik neticesinde likenler, kendilerini oluşturan organizmalara hiç benzemeyen, yepyeni fizyolojik, anatomik ve morfolojik özellikleri gösterirler. Böylece likenleri oluşturan simbiyontlar, kısıtlı yaşam koşullarında var olmalarına rağmen üstün özelliklerini ön plana çıkarma şansı bulurlar. Liken asitleri olarak bilinen ve çoğunlukla likenlere özgü olan sekonder metabolitlerin; antiprotozoal,  antifungal, antioksidan, antiherbivor, antiviral, mutajen, antitümör, antibakteriyel, antiülserojenik, antinosiseptif ve anti-inflamatuar etkileri üzerine yapılan çalışmalar ve yayınlar gün geçtikçe artmaktadır. Genellikle sitotoksik özelliklerinin az olmasından dolayı bu maddeler farmakolojik araştırmalarda önemli yer tutar. Antimikrobiyal aktivite üzerine yapılan çalışmalarda likenlerin Gram negatif ve Gram pozitif bakterilere karşı farklı seviyelerde etkinlikleri olduğu görülmüştür. Bu çalışmamızda Pseudevernia furfuracea türüne ait likenlerden elde edilen ekstrelerin ATCC 29212 Enterococcus faecalis, ATCC 25923 Staphylococcus aureus, CECT 4122 Pseudomonas aeruginosa, ATCC 25922 Escherichia coli suşları üzerindeki antibakteriyel aktiviteleri disk difüzyon yöntemi ile test edilmiştir. Ayrıca aynı örneklerin antioksidan kapasiteleri de CUPRAC metodu ile araştırılmıştır. Çalışmamızda deneyler üç tekrarlı olarak çalışılmıştır. Elde edilen sonuçlar göstermektedir ki P. furfuracea' nın aseton ekstreleri Gram pozitif suşlarda farklı seviyelerde inhibisyon zonu oluştururken, Gram negatif bakterilere herhangi bir etkisi olmamıştır. Buna ek olarak, elde edilen sonuçlar türün yüksek antioksidan kapasiteye sahip olduğunu göstermiştir. Bu sonuçlardan yola çıkarak P. furfuracea' nın yeni ilaçların eldesi için doğal kaynak olma potansiyeline sahip olduğunu ortaya koymaktadır.

Abstract:
Lichens are stable, continuous autotrophic mutualistic associations of photosynthetic green algae and / or cyanobacterin with a fungus called a mycobionite. As a result of this association, lichens exhibit brand-new anatomic, physiological and morphological properties that are not at all similar to the organisms that make up it. Thus, the symbionts forming the lichens have a chance to bring their superior features to the forefront even though they exist in limited living conditions. Secondary metabolites, known as lichen acids and mostly specific to lichens; studies and publications on antibacterial, antifungal, antioxidant, antiviral, antiprotozoal, antiherbivor, mutagen, antitumor, antiulcerogenic, antinociceptive, antipyretic and anti-inflammatory effects of lichens and lichen metabolites are increasing day by day. These substances are important in pharmacological investigations because of their low cytotoxic properties. Studies on antimicrobial activity have shown that lichens have different levels of activity against Gram-positive and Gram-negative bacteria. In this study, antibacterial activities on strains of Pseudevernia furfuracea strains were tested by disk diffusion method. The antioxidant capacities of the same samples were also investigated by the CUPRAC method. In our study, experiments were run in three replications. The results obtained show that while acetone extracts of P. furfuracea produce inhibitory zones at different levels in Gram-positive strains, there is no effect on Gram negative bacteria. In addition, the results obtained show that the this lichen species has high antioxidant capacity. Based on results it is clear that P. furfuracea has the potential to be a natural resource for the disposal of new medicines.