Performans ölçümünde dengeli ölçüm kartı sisteminin kullanımı ve bir sağlık kuruluşunda uygulanması
The use of the balanced scorecard in the evaluation of performance and its application in a health institution
Yazar: İHSAN GÜNER SARAÇ
Danışman: DOÇ. DR. GÖKTUĞ CENK AKKAYA
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Hastane ve Sağlık Kur. Yön. Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Hastaneler = Hospitals ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Dengeli ölçüm kartı = Balanced scorecard ; Hastaneler = Hospitals ; Performans = Performance ; Performans ölçümleri = Performance measurements ; Sağlık kuruluşları = Health institutions

Özet:
Örgütlerin şu andaki ve gelecekteki stratejilerini ve performanslarını rasyonel bir şekilde bilimsel verilere dayanarak ölçmeyi amaçlayan bir yönetim aracı olarak ön plana çıkan dengeli ölçüm kartı tekniği ile hastane performansının geliştirilmesi gereken ve güçlü oldukları alanların belirlenmesine olanak tanınmaktadır. Elde edilen bu bilgiler doğrultusunda da sağlık kurumları performans hedeflerini daha rasyonel biçimde belirleyebileceklerdir. Aynı zamanda elde edilen bu bilgiler doğrultusunda sağlık kurumlarının gelecek planlarını da yönlendirebileceklerdir. Bu doğrultuda araştırmada, sağlık kuruluşlarının performans değerlendirmesinde dengeli ölçüm kartı sisteminin uygulanabilirliğinin tespit edilmesi ve bu yolla hastane performansının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Araştırma, İzmir ilinde bulunan bir eğitim ve araştırma hastanesinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın amacına uygun olarak eğitim ve araştırma hastanelerinden birincil ve ikincil veriler toplanmıştır. Birincil verilerin toplanmasında hem çalışanlara hem de hastalara yönelik olarak dengeli ölçüm kartı tekniği baz alınarak bir ölçek kullanılmıştır. Çalışanların ve hastaların dengeli ölçüm kartı ile performans değerlemesine ilişkin algıları, beşli likert tipi ölçek ile ölçülmüştür. İkincil verileri hastaneden temin edilen mali tablolar oluşturmaktadır. Verilerin analizinde öncelikle geçerlilik ve güvenilirlik analizleri yapılmıştır. Daha sonra tanımlayıcı istatistikler, t testi ve ANOVA testi yapılmıştır.Çalışanlara yönelik uygulanan ölçek bulgularına göre çalışanların cinsiyetlerine, görevlerine ve görev sürelerine göre verdikleri yanıtlar arasında fark olduğu belirlenmiştir. Hastalara uygulanan ölçeğin bulguları incelendiğinde katılımcıların demografik özelliklerine bir fark olmadığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, hastanede dengeli ölçüm kartı tekniği uygulanarak performans değerleme yapılabileceği ortaya konmuştur. Bu değerleme yöntemi ile de hem çalışanların hem de hastaların önem verdikleri boyutlar belirlenmiştir. Bu yolla hastanenin performansının geliştirilmesine yönelik yapılan çalışmalara yön gösterebilecek bulgular elde edilmiştir. Özellikle üst yönetimin karar alma aşamasında belirleyici sonuçlar ortaya konmuştur. Hastane performansı ile ilgili algılar demografik özelliklere bağlı olarak değiştiğinden bu farklılıkların da göz önüne alınarak gerekli düzenlemelerin yapılması gerekmektedir.Anahtar kelimeler: Performans, Dengeli Ölçüm Kartı, Hastane

Abstract:
The Balanced Scorecard technique as a management vehicle which rationally gives way to evaluate the present and future strategies and performances of the organization on a basis of scientific data makes it possible to define areas where the hospitals are strong and hospital performance is needed to be developed. Health institutions will be able to define their performance targets more rationally according to their data. They will also manage to direct their future prospects alongside with this information. This research aims to determine the availability of the balanced scorecard system in the performance evaluation of health institutions and thus to determine the hospital performance.This research has been made in an educational and training hospital in İzmir. Primary and secondary data have been collected related to the purpose of the research. A scale based upon the balanced scorecard technique on both workers and patients has been used. The workers? and patients? perceptions about the Balanced Scorecard about performance evaluation have been measured with five-likert type scale. The financial tables provided by the hospital constitute the secondary data, validity and reliability analyses have been applied. Defining statistics, t-test and ANOVA test have been made then.It has been seen that there are some differences in the answers according to sex, duty and the years which have been worked. When the data of the scale applied on workers are studied, it has been seen that there is no difference in the demographic features. As a result, it has been shown that performance evaluation can be made by using the Balanced Scorecard technique. With this measurement method both workers? and patients? main focus areas have been determined. Thus, new findings to lead the new studies in the development of hospitals are acquired. Especially some decisive results have been put down in the decision-making process of the management. Since the perceptions about hospital performance are changed due to demographic features, it is needed to make he necessary changes by taking these differences into consideration.Key Words: Performance, Balanced Scorecard, Hospital