Ebeveynlerin medya okuryazarlığına dair bilgi düzeyleri ile medya aracılıkları ve dijital oyunların çocuklarına olan etkileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Evaluation of the relationship between the media literacy level of parents and the effects of digital games on their children
Yazar: LARA KIRMUSAOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİDEM ELİTEZ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba = Parents ; Açık hava oyunları = Outdoor games ; Bilgisayar oyunları = Computer games ; Dijital okuryazarlık = Digital literacy ; Geleneksel oyunlar = Traditional games ; Medya = Media ; Medya okuryazarlığı = Media literacy ; Mobil oyunlar = Mobile games ; Çocuk oyunları = Children's games

Özet:
Bu araştırmanın amacı ebeveynlerin medya okuryazarlığına dair bilgi düzeyleri ile medya aracılıkları ve dijital oyunların çocuklarına etkileri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırma genel tarama modellerinden ilişkisel tarama modeline göre yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini tez çalışmasına katılmaya gönüllü, Türkiye il sınırları içerisinde ikamet eden, 3-6 yaş okul öncesi dönemde çocuğa sahip 412 ebeveyn oluşturmaktadır. Katılımcı ebeveynler rastgele örnekleme yöntemi ile çalışmaya dahil olmuş, veriler çevrim içi olarak 'Google Anketler' aracılığı ile toplanmıştır. Araştırma kapsamında araştırmacı tarafından düzenlenmiş olan sosyo-demografik bilgi formu ile Medya Okuryazarlığı Düzey Belirleme Ölçeği, Erken Çocukluk Ebeveyn Medya Aracılık Ölçeği, Erken Yaşlarda Dijital Oyunların Etkileri Ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Verilerin istatiksel analizi Spss paket programı ile yapılmıştır. 
Ebeveynlerin medya okuryazarlık düzeyleri ve medya aracılıkları, medya okuryazarlık düzeyleri ve dijital oyunların çocuklarına olan etkilerine dair algıları, ebeveynlerin medya aracılıkları ve dijital oyunların çocuklarına olan etkilerine dair algıları arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Ebeveynlerin sosyo-demografik değişkenleri ile veri toplama amacıyla kullanılan ölçekler arasında yapılan analizlerde anlamlı farklılıkların olduğu görülmüştür.
Bulgulara göre; ebeveynlerin medya okuryazarlık düzeyleri arttıkça çoğunlukla aktif aracılık strateji kullanımları artsa da medyanın çocuk üzerinde yaratabileceği olumsuz etkilerden ürkerek medya etkileşimine ket vurma tavrı benimseyebildikleri sonucuna ulaşılmıştır. Öte yandan ebeveynler medya okuryazarlık düzeylerinin artışı ile birlikte çocuklarının dijital oyunlar vasıtasıyla öğrenmelerinde artış gözlemlemişlerdir. Ayrıca aktif destekleyici aracılık stratejisi kullanımının, çocukların dijital oyun vasıtasıyla öğrenmelerini pekiştirdiği de bir başka sonuçtur.

Abstract:
This study aims to determine the relationship between parents' knowledge of media literacy and the effects of media mediation and digital games on their children. The research was carried out according to the relational screening model, one of the general screening models. The study's sample group consists of 412 parents who volunteer to participate in the thesis, reside in the provincial borders of Turkey, and have pre-school children aged 3-6. Participating parents were included in the study by random sampling method, and data were collected online via 'Google Surveys'. Within the scope of the research, the socio-demographic information form prepared by the researcher, the Media Literacy Level Determination Scale, the Early Childhood Parent Media Intermediation Scale, the Effects of Digital Games in Early Ages Scale were used as data collection tools. Statistical analysis of the data was done with the SPSS package program. 
Significant relationships were found between parents' media literacy levels and media mediation, media literacy levels and perceptions of the effects of digital games on their children, and parents' perceptions of media mediation and the effects of digital games on their children. It was observed that there were significant differences in the analyzes made between the socio-demographic variables of the parents and the scales used for data collection.
According to the findings; Although the use of active mediation strategies increases as the media literacy level of the parents increase, it has been concluded that they can adopt an attitude of inhibiting media interaction because they are afraid of the adverse effects that the media may have on the child. On the other hand, parents observed an increase in their children's learning through digital games with the increase in media literacy levels. Another result is that using an active, supportive mediation strategy reinforces children's learning through digital games.