İnsancıl hukuk kapsamında Afrika'daki uluslararası nitelikte olmayan silahlı çatışmalar
Criteria for existing non-international armed conflicts in Africa under i̇nternational humanitarian law
Yazar: MARIAM NANDUDU
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM KAYA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Afrika = Africa ; Silahlı çatışma = Armed conflicts ; Terörizm = Terrorism ; İnsan hakları = Human rights ; İnsancıl hukuk = Humanitarian law

Özet:
Sömürgeleştirme nedeniyle birçok özgürlük savaşları çıkmıştır ve bundan dolayı Afrika'daki mevcut savaşların olağan iç savaşlar olduğu sanılmaktadır. Diğer taraftan, Afrika'daki savaşlar uluslararası savaşlardır. Çünkü Cenevre Sözleşmeleri'nin Birinci Ek Protokolü'nün 1. maddesinin 4. fıkrası bağımsızlık savaşlarını kapsamaktadır. Cenevre Sözleşmeleri'nin Birinci Ek Protokolü'nün 1. maddesinin 4. fıkrası; sömürgeci baskısına, yabancıların işgaline ve ırkçı rejimlere karşı yürütülen silahlı çatışmaları, uluslararası savaşlar olarak kapsamaktır ve bu nitelikte silahlı çatışmalara uluslararası nitelikte olmayan savaşlardan farklı olarak insancıl hukuk kuralları uygulanmaktadır. Afrika'da birçok çatışma olmasına rağmen bu tezde sadece Mali, Güney Sudan, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde olan çatışmalar değerlendirilecektir. Tezde, insancıl hukuk nedir, insancıl hukukun kaynakları nelerdir, silahlı çatışma nedir, uluslararası nitelikte olmayan savaşlar ve bu savaşların kriterleri nelerdir gibi sorular ele alınacaktır. Ayrıca, bu çatışmaların çıkma sebepleri, ne zamandan beri ortaya çıktıkları ve tarafları inceleme konusu yapılacaktır. Cenevre Sözleşmeleri'nin müşterek 3. maddesi ve Cenevre Sözlemeleri'nin Birinci Ek Protokolü'nün 1. maddesinin 4. fıkrası ile bununla bağlantılı olarak tezde kullanılacak örnek çatışmaları, İnsancıl Hukuk'un uluslararası nitelikte olmayan savaşlar bakımından aradığı kriterlere uygun olup olmadığı sorusu ile değerlendirilecektir. Uluslararası nitelikte olmayan çatışmaları, sadece Cenevre Sözleşmeleri'nin müşterek 3. maddesinin hükümleri kapsamaktadır. Bilim adamları Cenevre Sözleşmelerinin Birinci Ek Protokolün 1. madde 4. fıkrasının incelemeleri örneğin; sömürgeci baskısı, yabancıların işgali ve ırkçı rejimlere karşı yürütülen silahlı çatışmaları uluslararası savaş düzeyinde olduğunu belirterek, örf ve adet hukuku olması için anlaşma bulunmadı eleştirmiştir. Ayrıca, bilim adamları haklı ve haksız savaşların ayrımlarını da eleştir. Bu yüzden, bağımsızlık çatışmalarının uluslararası çatışmalar hukuku kurallarının geçerli niteliğinde olup olmadığı hala tartışma konusudur. Çünkü bazı bilim adamları bağımsızlık çatışmalarının uluslararası savaşlar olduğunu kabul ederken bazıları kabul etmemektedir. Mali, Güney Sudan, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Kongo Demokratik Cumhuriyeti örnek olarak, halen devam eden çatışmalar olarak tez konusu ile ilgilidir. Yıllarca bu ülkelerde çatışmalar çıkmıştır, fakat tez, sadece günümüzde var olan devlete karşı olan çatışmaları ele almıştır.
Farklı kaynaklara dayanarak hazırlanan tezde amaç, insancıl hukuk kapsamında özel olarak uluslararası nitelikte olmayan savaşlar hakkında bilgi arayanlar için mevcut kaynaklara ek bir kaynak oluşturmaktır. Dolayısıyla, Afrika'daki devam eden çatışmaları anlamak isteyenler için tez temel bir kaynak işlevi görecek.
ANAHTAR KELİMELER: İnsancıl Hukuk, Uluslararası Çatışmalar, Uluslararası Nitelikte Olmayan Çatışmalar, Terörizm, İnsan hakları, Afrika'daki Çatışmalar

Abstract:
Looking at the existing conflicts in Africa, one can infer that they could be casual civil wars due to its history with regard to the wars of liberation as a result of colonization. On the other hand it can be said that some of these conflicts have been internationalized basing on the drafters vote for the recognition of liberation wars under Article 1(4) of Additional Protocol I to the Geneva Conventions. This provides for the inclusion of conflicts against colonial domination, alien occupation and against racist regimes as being international armed conflicts whose application of humanitarian rules is different in the cases of non-international armed conflict. Although there are quite a number of existing conflicts focus will be on the conflicts in the countries of Mali, South Sudan, Central African Republic and the Democratic Republic of Congo. This will be through a discussion of what IHL is, its sources of law, what an armed conflict is, the definition of a non-international armed conflict and the criteria therein. The case studies will be discussed by looking at the duration of the conflict, the reason for its existence and the parties to the conflict among others. Regarding the question of whether these conflicts meet the IHL non-international armed conflicts criteria, the research will draw examples from what is taking place in these countries in relation to the IHL rules stipulated under Common Article 3 of the Geneva Conventions and Article 1(4) of Additional Protocol II to the Geneva Conventions. The research will focus on selected existing conflicts in Africa and whether or not they meet the criteria set out for non-international armed conflicts. The research will focus on selected existing conflicts in Africa in the countries Mali, Central African Republic, South Sudan and Democratic Republic of Congo as case studies and whether or not they meet the criteria set out for non-international armed conflicts.
Relying on a variety of different texts, the research hopes to be an addition to the available source of reference for those looking for precise and direct approach to
 
what IHL is especially non-international armed conflicts. It will also act as a platform for those looking to get an understanding of some of the ongoing conflicts in Africa.
KEYWORDS: Humanitarian Law, International Armed Conflict, Non-International Armed Conflict, Terrorism, Human rights, Conflicts in Africa