Diş hekimliği öğrencilerinin psikolojik durumları ve sosyodemografik özelliklerinin bruksizmle ilişkisi
The relationship of psychological status and sociodemographic features of dental students with bruxism
Yazar: MERVE KAYA
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEGÜL KÖROĞLU
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2021
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Affektif semptomlar = Affective symptoms ; Bruksizm = Bruxism ; Diş hekimliği = Dentistry ; Diş hekimliği eğitimi = Education-dental ; Psikolojik durum = Psychological status ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Uyku bruksizmi = Sleep Bruxism ; Öğrenciler-dental = Students-dental ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bruksizm, çiğneme ve yutkunma olayları haricinde dişler arasında oluşan, fonksiyonel olmayan diş sıkma ve gıcırdatma hareketidir. Bu çalışmanın amacı Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi öğrencilerinde bruksizm varlığının değerlendirilerek, psikolojik durum ve sosyodemografik faktörlerle ilişkisinin incelenmesidir. Bu çalışmaya yaşları 18-26 aralığında, toplam 250 (165 kadın, 85 erkek) öğrenci dahil edildi. Öğrencilerden bruksizm varlığını tespit etmek için bruksizm anketi, sosyodemografik özelliklerini belirlemek için Kişisel Bilgi Formu ve ruhsal durumlarını saptamak için Psikolojik Belirti Tarama Testi (SCL-90-R) sorularını cevaplandırmaları istendi. Veriler Kolmogorov Smirnov, Shapiro Wilk, Mann Whitney U ve Kruskal Wallis testleri ile istatistiksel olarak değerlendirildi. Çalışmamız kapsamındaki 250 öğrencinin 100' ünde (%40) bruksizm tespit edilmiştir. Öğrencilerin 115' inde (%46) yüksek psikolojik belirti düzeyi görülürken, 135' inde (%54) düşük psikolojik belirti düzeyi görülmektedir. Öğrencilerin 185' inde  (%74), bruksizm görülen öğrencilerin ise 81' inde (%81) en az bir psikolojik belirti görülmüştür. Bruksizm görülen öğrencilerde, görülmeyenlere göre tüm SCL-90-R alt ölçeklerinin istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p˂0,05). Mesleğini istemeyerek seçen ve daha önce psikiyatrik tedavi gören öğrencilerin ruhsal belirti gösterme durumunun anlamlı düzeyde yüksek olduğu görülmüştür (p˂0,05). Bruksizm varlığının cinsiyete bağlı olduğu, kadınlarda hem bruksizmin (p˂0,05)  hem de psikolojik belirti seviyelerinin erkeklere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu görülmüştür (p˂0,05). Çalışma sonuçları doğrultusunda diş hekimliği öğrencilerinde bruksizmin yaygın olduğu, cinsiyetin ve psikososyal faktörlerin bruksizm etiyolojisi üzerinde etkin bir rol oynayabileceği gözlenmiştir.

Abstract:
Bruxism is the non-functional clenching and grinding movement that occurs between the teeth, except for chewing and swallowing. The aim of this study was to evaluate the presence of bruxism in Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Dentistry students and to examine its relationship with psychological status and sociodemographic factors. A total of 250 (165 women, 85 men) students, aged between 18-26, were included in the study. The students were asked to answer the questions of the bruxism questionnaire to detect the presence of bruxism, The Personal Information Form was used to determine their sociodemographic characteristics, and The Psychological Symptom Screening Test (SCL-90-R) to determine their mental state. Data were evaluated statistically with Kolmogorov Smirnov, Shapiro Wilk, Mann Whitney U and Kruskal Wallis tests. In the present study, bruxism was detected in 100 (40%) of 250 students. While 115 (46%) of the students have a high psychological symptom level, 135 (54%) have a low psychological symptom level. (At least one psychological symptom was observed in 185 (74%) of the students and in 81 (81%) of the students with bruxism.) It was determined that all SCL-90-R subscales differed statistically significantly in students with bruxism compared to those without bruxism (p˂0,05). It was observed that the psychological symptoms of students who chose their profession involuntarily and who had previously received psychiatric treatment were significantly higher (p˂0,05). It was observed that the presence of bruxism was dependent on gender (p˂0,05) and that both bruxism and psychological symptom levels were statistically significantly higher in women compared to men (p˂0,05). According to the results of the study, it has been observed that bruxism is common among dental students and, gender and psychosocial factors may play an active role on bruxism etiology.