Bazı asit-baz kuyruklu makrosiklik bileşiklerin ve bunların Fe(III) komplekslerinin sentezi ve yapılarının belirlenmesi
Synthesis and caracterization of some base and acit pendant macrocycles and their Fe(III) complexes
Yazar: İSMAİL YILMAZ
Danışman: DOÇ.DR. YAKUP BARAN
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Kimya = Chemistry
Dizin: Kompleksler = Complexes ; Makrohalkalı bileşikler = Macrocyclic compounds ; Sentez = Synthesis

Özet:
ÖZET Bilim Uzmanlığı Tezi BAZI ASİT-BAZ KUYRUKLU MAKROSIKLIK BİLEŞİKLERİN VE BUNLARIN Fe(HI) KOMPLEKSLERİNİN SENTEZİ VE YAPILARININ BELİRLENMESİ ismail YILMAZ Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Kimya Anabilim Dalı Tez Danışmanı:Doç.Dr.Yakup BARAN Şubat 1999, 49 sayfa Çalışmada nitro ve karboksil kuyruklar içeren çeşitli tetrazo-makrosiklik bileşikler; tetraaminlerin, formaldehit ve nitroetan ile metalin yönlendiriciliği altmda kondensasyona girmesi ile hazırlandı. Metal iyonu olarak tepkimede Cu(II) kullanıldı ve makrosiklik ligantlar bakır kompleksi halinde hazırlandı. Daha sonra nitro grubu ve Cu(II) iyonu asidik ortamda çinko ile indirgenerek makrosiklik bileşikte primer amin, propil zincirindeki merkez karbon atomuna takılı olarak elde edildi. Bu amin grubunun da kompleksleşmede kullanıldığı gözlendi. Organik asit olarak dietil malonatm kullanılması ile yeni bir kuyruk elde edilebilir. Diester grubunun dekarboksilasyonu ve hidroliz işlemi sonucu tek asit kuyruklu makrosiklik bileşik elde edilir. Bu kuyruk ta aynı amin kuyruk gibi metalle bağ yapabilir. Bu çalışmada bir mÖZET(devam ediyor) ve iki kuyruklu bazı makrosiklik bileşiklerin hazırlanması ve bunların tanımlanması rapor edilmektedir. Aynı zamanda bu ligantlann Fe(III) komplekslerinin fiziksel özellikleri de açıklanmaktadır. Ligant ve komplekslerin kararlılık sabitleri potansiyometrik yöntemle belirlendi. Farklı kuyrukların metalle etkileşimlerinin farklı olmasına karşın, ligant ve komplekslerin kararlılık sabitleri birbirlerinden pek farklı değildir. Çalışılan ligantlann ve metal komplekslerinin yapılan spektroskopik yöntemlerle belirlendi. Bu amaçla UV-VIS, NMR, FTER. ve elektro sprey kütle spektrometri yöntemi kullanıldı. Tipik olarak makrosiklik bileşiğe ait iyonun yatımda bazı parçalanma ürünleri ve hidratize olmuş bileşenler gözlendi. Komplekslerin manyetik alandaki duyarlılıklan belirlendi ve komplekslerin düşük spinli, kuvvetli alan kompleksleri olduğu belirlendi. Anahtar Sözcükler: Makrosiklik, sentez, yapı belirleme Bilim Kodu: 405.01.01 IV

Abstract:
ABSTRACT M.Sc.Thesis SYNTHESIS AND CHARACTERIZATION OF SOME BASE AND ACID PENDANT MACROCYCLES AND THEIR Fe(IH) COMPLEXES Ismail YILMAZ Zonguldak Karaelmas University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Chemistry Thesis Advisor: Assoc. Prof. Dr. Yakup BARAN February, 1999, 49 pages The metal directed synthesis of a range of tetraaza-macrocyles with pendant nitro and carboxyl groups using tetraamines, formaldehyde and nitroethane has been achieved. Cupper(II) ion used for this purpose and all the macrocycles were obtained as cupper(II) complexes. Reduction of the pendant nitro group and Cu(II) with zinc and aqueous acid produces macrocycles with pendant primary amines attached directly to the central carbon of a propyl chain of the macrocyclic ring and the ability of such amines to bind to metal ion has been demonstrated. By using diethylmalonate as an organic acid an alternative pendant group can be obtained. It is clear that decarboxylation and hydrolysis of diesters should produce macrocycles with carboxylic acid pendant to the central carbon of a propyl chain in theABSTRACT(continued) macrocycles.These pendant groups should, like their primary amine analogues, have the capacity to bind to metal ions. The synthesis and characterization of a series of cyclic tetraamines with single and double pendant groups are reported here.The physical characteristics of the Fe(HI) complexes of amine and carboxyl pendant macrocycles are also reported as well as the stability constants of these complexes. The stability of the ligands and their Fe(III) complexes were studied by potantiometric method. It is observed that although the different pendant groups have different topologies for binding metal ions, the stability constants calculated don't vary significantly across the series of macrocycles studied. All the ligands and complexes which were studied were characterized by IR, NMR, UV-VIS and the electrosprey mass spectrometry technique. Typically, peaks assignable to intact complex ions are routinely observed, in addition to solvated and some fragmented components. Magnetic susceptibility measurement show that all the Fe(III) complexes were low spin, strong field and paramagnetic. Key Words: Macrocyclic, synthesis, characterization Science Code: 405.01.01 VI