Coğrafya eğitiminde sürdürülebilir kalkınma, sürdürülebilirlik eğitimi ve çevre eğitimi konularının kazandırılması
Teaching sustainable development, education of sustainability and enviromental education in geograpy education
Yazar: HAŞİM ENGİN
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN ÖZEY
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Coğrafya Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Coğrafya = Geography ; Coğrafya eğitimi = Geography education ; Eğitim = Education ; Eğitim programları = Education programs ; Kalkınma = Development ; Sürdürülebilir kalkınma = Sustainable development ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Çevre = Environment ; Çevre eğitimi = Environmental education

Özet:
Doğa-insan ilişkisinde, insanoğlu doğadan her geçen gün daha fazla yararlanma imkânı bulmuştur. Ancak 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren doğa üzerinde giderek daha fazla baskının oluşması doğa-insan ilişkisinde olumsuzlukları ve çevre sorunlarını gündeme getirmiştir. Günümüzde bu ve benzeri problemlerin artışıyla da sürdürülebilir kalkınma daha çok gündeme gelir olmuştur. Sürdürülebilir kalkınma konusuna uluslararası anlamda dikkat çekme çabası olarak Birleşmiş Milletler 2005-2014 yılları arasındaki süreyi sürdürülebilir kalkınma için eğitimin on yılı olarak kabul etmiştir.Bu çalışmada, sürdürülebilir kalkınma ve çevre eğitimi konularının coğrafya eğitimi sürecinde kazandırılması üzerinde durulmaktadır. Sürdürülebilir bir dünyanın kurulması için eğitime büyük görevler düşmektedir. Günümüzde bireylerin en önemli ödevlerinden biri de doğa-insan etkileşimini doğal dengenin aleyhinde bozmadan yürütmesi ve gelecek nesillere daha yaşanabilir bir dünya bırakmasıdır. Bu ödevleri üstlenmiş bireyler yetiştirilmesi ancak eğitim yoluyla mümkündür. Bu eğitim sürecinde en fazla görev insan- doğa etkileşimini merkezine alan coğrafya bilimine düşmektedir.Bu bağlamda sürdürülebilir kalkınma için eğitim ve çevre eğitimi sürecinin coğrafya eğitimi içindeki yeri, önemi, öğretimi ve bu öğretim sürecinde olası aksaklıkları ortaya koymak amacıyla ülkemizin farklı yerleşim yerlerinde ve farklı okul türlerinde eğitim gören 660 öğrenciye ve 34 öğretmene anket uygulanmıştır.Uygulamada elde edilen veriler SPSS yardımıyla değerlendirilmiş, frekans ve yüzdelik oranlar tablo ve grafik halinde sunulmuştur. Ayrıca öğrencilerin verdikleri cevapların öğrencilerin cinsiyetine, eğitim gördükleri yerleşim yerine ve eğitim gördükleri okul türüne göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini ortaya koymak için kikare analiz yöntemi uygulanmıştır.Anahtar kavramlar: Sürdürülebilir kalkınma, Sürdürülebilir kalkınma için eğitim, çevre eğitimi.

Abstract:
In human-nature relationship, human beings have benefit from nature each passing day. However, more and more pressure on nature has brought negativities and environmental problem since second half of twentieth century. Today, due to the growth of this and similar problems sustainable development has been more on the agenda. From 2005 to 2014, nine years period has been admitted as years of education of sustainable development by The United Nations.This study focuses on gaining sustainable development and environmental education issues on the process of geography education. Education has an important role to establish a sustainable world. Education is the process of gaining requested behaviors to the individuals. Today, one of the most important duties of individuals is to conduct human-nature interaction without destroying balance in disadvantage of the nature, and leave a livable world to the next generations. Creating individuals who undertake these tasks is possible only trough education. During this education, science of geography which takes human-nature interaction to the center has the most important role.In this context, 660 students and 34 teachers from different places and different type of school have been surveyed in order to figure out the importance of process of education and environmental education in process of geography education and demonstrate possible breakdowns.In application part, obtained data is evaluated by using SPSS. Frequencies and percentage ratios are presented in tables and graphs. In addition, chi-square statistical test has been applied to find out whether or not there is a significant difference between the students? answers based on their gender, the place that they are being educated, and the type of the school they have been attending.Key Words: sustainable development, education for sustainable development, environmental education.