Okullarda yetenek yönetimine ilişkin yönetici ve öğretmen görüşleri
The views of administrators and teachers about talent management in schools
Yazar: ZEHRA YARAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET FARUK LEVENT
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul yöneticileri = School administrators ; Yetenek = Ability ; Yetenek yönetimi = Talent management ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı okullarda yetenek yönetimine ilişkin yöneticilerin ve öğretmenlerin görüşlerinin incelenmesidir. Nitel araştırma desenlerinden fenomenoloji deseninin kullanıldığı bu araştırmada 15 okul yöneticisi ve 20 öğretmen ile yüz yüze yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeler sonucunda elde edilen veriler nitel araştırma yöntemleri doğrultusunda kodlanarak temalar altında toplanmış ve içerik analizine tabi tutulmuştur. Yapılan görüşmelerde okul yöneticileri ve öğretmenler, öğretmen yeteneğini belirlemek için gözlem, süreç içerisinde yapılan çalışmaların kullanıldığını ifade etmişlerdir. Performansa dayalı yetenek belirleme yönteminden ise hiç bahsetmemişlerdir. Bunun yanı sıra katılımcılar okullarda yeteneğin gösterilmesine yönelik imkânların çok az ve kısıtlı olduğunu dile getirmişlerdir. Ayrıca katılımcı öğretmenlerin bazıları çok az sağlanan imkânlarında yetenekleri doğrultusunda değil kendi çabaları sonucunda oluştuğunu ve okul yöneticilerinin yeteneklerini göz ardı ettiğini belirtmişlerdir. Okul yöneticileri ve öğretmenler görevlendirme yapılırken branş, deneyim, gönüllülük gibi faktörlere göre karar verildiğini belirtmişlerdir. Araştırma bulgularına göre okul yöneticileri ve öğretmenler mesleki gelişim faaliyetlerinin yetersiz olduğundan söz etmişlerdir. Ayrıca yetenek yönetimi kapsamında uygulanan elektronik öğrenme, oryantasyon, mentorluk gibi mesleki gelişim sağlayıcı faaliyetlerden söz etmemişlerdir. Geribildirim ile ilgili olarak katılımcılar objektiflik sorunu, ayırımcılık gibi sorunların oluştuğunu belirtmişlerdir. Katılımcılar açık ve zamanında uygulanan,  meslekte yükselmeyi sağlayacak geribildirim unsurlarının olmadığını dile getirmişlerdir. Yetenekli öğretmenlerin çalışma sürekliliğini sağlamak için bazı okul yöneticileri ikna yöntemi kullanmaya çalıştıklarını, bu konuda yetersiz kaldıklarını; bazı okul yöneticileri ise hiçbir çalışma yapmadıklarını ifade ederlerken öğretmenlerin çoğu bu konuda fikirlerinin olmadığını belirtmişlerdir.  Bununla birlikte diğer yeteneklere ulaşarak kuruma katmak hususunda ise okul yöneticileri ve öğretmenler kamu okullarında bunun mümkün olmadığını belirtirken bazı okullarda okul yöneticilerinin inisiyatifine bağlı olarak bilgi verme, kişisel diyaloglar, sosyal medya kullanımı gibi yöntemlerin uygulanmaya çalışıldığı belirtilmiştir.
Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre; okullarda yetenek geliştirmeye yönelik bir kültür oluşması için hizmet içi eğitim verilmesi,  seminer dönemi çalışmalarının bu konu dahilinde verimlileştirilmesi, yeteneklerin ortaya çıkarılması, projelerin arttırılması, üniversiteler ile iş birliği yapılması önerilmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Yetenek, yetenek yönetimi, okul yöneticisi, öğretmen

Abstract:
The aim of this study is to examine the views of managers and teachers on talent management in schools. In this research using phenomenological design from qualitative research designs, face-to-face semi-structured interviews were conducted with 15 school administrators and 20 teachers. The data obtained as a result of the interviews were coded in the direction of qualitative research methods and collected under the themes and subjected to content analysis. In the interviews, school administrators and teachers stated that observation and process studies were used to determine teacher ability. They have never mentioned performance-based talent identification. In addition, participants noted that the opportunities for demonstrating competence in schools were very limited. Moreover, some of the participant teachers said that these limited opportunaties were not provided according to their talents for this reason these opportunities were created by their own efforts. Participant teachers also stated that school administrators ignored talent of teachers. School administrators and teachers stated that assingments were given according to branch, experience, volunteerism. According to research findings, school administrators and teachers mentioned that occupational development activities were inadequate. Moreover, they did not mention professional development activities such as electronic learning, orientation, mentoring applied within the scope of talent management. Regarding feedback, participants pointed out the problems of objectivity and discrimination. Participants expressed that there are no open and timely manner feedback elements which helps them to rise in the profession. The fact that talented teachers are trying to use persuasion methods of some school administrators to ensure continuity of work, while some school administrators said they did not do any work, most of the teachers stated that they did not have ideas in this regard. However, school administrators and teachers stated that it is not possible in public schools to reach other talents and add them to the institution. In some schools, it is stated that methods such as informing, personal dialogues, social media usage are tried to be applied depending on the initiative of school administrators.
According to the findings obtained as a result of the research; it is suggested that in-service training should be provided for the formation of a culture for developing talents in schools, efficiency of seminar-period work within this subject, development of talents, increase of projects and cooperation with universities are suggested.

Key words: Talent, talent management, school manager, teacher