Anne biyolojik örnekleri, plasenta ve kordon kanında cıva düzeyleri
Mercury levels in maternal biological materials, plasenta and cord blood
Yazar: SEDA KAYA
Danışman: DOÇ. DR. ZELİHA KAYAALTI
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Tıp Ana Bilim Dalı / Adli Kimya ve Adli Toksikoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Adli tıp = Forensic medicine ; Cıva = Mercury ; Fetal kan = Fetal blood ; Gebelik = Pregnancy ; Hidrit = Hydride ; Plasenta = Placenta ; Spektrofotometri-atomik = Spectrophotometry-atomic

Özet:
Bu çalışmanın amacı hamile kadınlardan alınan plasenta, anne kanı, kordon kanı, idrar ve saç numunlerinde toksik bir metal olan cıva düzeylerinin belirlenmesi ve bilimsel literatüre cıva metalinin risk faktörü olarak rolü ile ilgili katkıda bulunulması ve ülkemizdeki hamile kadınların kronik cıva toksisitesi açısından risk altında olup olmadıklarının belirlenmesidir. 
Örnekler analizlerden önce mikrodalga fırında asitle yıkılama basamağından geçirildiler. Biyolojik örneklerde cıva seviyesini belirlemek içik soğuk buhar yöntemli atamik absorbsiyon spektroskopisi kullanıldı. 
Çalışmamızda Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Bölümüne başvuran 113 gönüllü annenin plasenta ve anne biyolojik örneklerindeki cıva düzeyleri belirlenmiştir. Çalışmamızdaki plasenta, anne kanı, saçı, idrarı ve kordon kanında belirlenen cıva konsantrasyon aralıkları sırasıyla, 3,08-87,58 ppb, 0,72-8,05ppb,  12,58-2542,65ppb, 0,13-20,02ppb ve 0,15-25,18ppb'di, bununla birlikte, ortalamaları ise sırasıyla 12,3208±11,25283 ppb, 3,3122±1,37972 ppb, 121,2740±279,25711 ppb, 2,7445±2,45164 ppb ve 3,6184±3,68838 ppb olarak bulunmuştur.
Elde edilen sonuçların istatistiksel değerlendirmesinin yapılması amacıyla SPSS 19.0 programı kullanılmıştır. İlk olarak cıva seviyelerinin plasenta ve biyolojik materyaller arsındaki korelasyonu incelenmiş ve kordon kanı ve plasenta arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif korelasyon bulunmuştur (p<0,05). Sonrasında plasenta ve biyolojik materyallerdeki cıva seviylerinin, annelerin sigara kullanımı, yaşı, diyet balık tüketimi ve gri dolgu sayısı faktörleri ile istatistiksel ilişkişi incelenmiştir. İstatistiksel analiz yapılırken balık tüketim sıklığı dört grup altında toplanmıştır. Birinci grup haftada 2-3 kez, ikinci grup haftada 1-2 kez, üçüncü grup ayda 1-2 kez ve dördüncü grup nadir olarak tanımlanmıştır. Sonuç olarak diyet balık tüketimi ve anne kanı cıva seviyesi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki belirlenmiştir (p<0,05). 
Plasenta ve anne biyolojik örnekleri cıva seviyelerinin, yaş, gri dolgu sayısı ve sigara kullanımı arasındaki istatistiksel ilişki incelendiğinde anlamlılık bulunamamıştır (p<0,05).   

Anahtar Kelimeler: AAS, Anne Biyolojik Örnekleri, Cıva, Hidrür Oluşturma Yöntemi.Plasenta,

Abstract:
The aim of this study is to determine toxic metal mercury levels in plasenta, maternal blood, cord blood, urine and hair samples that taken from pregnant woman to contribute to scientific literature regarding the role of mercury as a risk factor and also to state whether Turkish population is under risk with regard to chronic mercury toxicity.
Samples were digested with microwave oven prior to mercury analysis. Cold vapor atomic absorption spectroscopy was utilized in order to determine mercury levels. 
Mercury levels were determined in plasenta and maternal biological materials of 113 healty volunteer mother who aplied to Ankara University Medicine Faculty. Mercury concentration range of plasenta, maternal blood, hair, urine and cord blood were evaluated as respectively, 3,08-87,58 ppb, 0,72-8,05ppb,  12,58-2542,65ppb, 0,13-20,02ppb and 0,15-25,18ppb, mean of mercury levels were evaluated as respectively, 121,2740±279,25711 ppb, 2,7445±2,45164 ppb and 3,6184±3,68838 ppb.
SPSS 19.0 statistical program was used for evaluating of mercury results. Primarly, corellation between mercury leleves of plasenta and maternal biological samples was eavluate and statistical positive corellation was found between mercury levels of plasenta and cord blood (p<0,05). After than, statistical relation of plasenta and maternal biological samples were evaluated according to pregnant smoking habbits, age, diet fish consumption and number of amalgam tooth filling. Fish consumption of mothers were classified under four group while performing statistical analysis. Groups were defined as respectively, 2-3 times a week, 1-2 times a week, 1-2 times a mounth and rarely. Consequently, mercury levels of maternal blood and diet fish consumption were found statistically significant (p<0,05).
No statistical significance found between plasenta and maternal biological samples according to age, amalgam tooth filling and smoking habbit (p<0,05).

Key Words: AAS, Hydride Generation, Mercury, Maternal Biological samples, Plasenta.