Şizofreni hastalarında içselleştirilmiş damgalanma ve sosyal işlevsellik düzeyi
The level of internalized stigma and social functioning in patients with schizophrenia
Yazar: HASAN SEVİNİK
Danışman: DOÇ. DR. FATMA TAŞ ARSLAN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Damgalama = Stigmatization ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry ; Sosyal iletişim = Social communication ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
Araştırma şizofreni hastalarında içselleştirilmiş damgalanma düzeyi ve sosyal işlevsellik durumunu belirlemek amacı ile tanımlayıcı ve ilişki arayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 113 şizofreni hastası oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında kişisel bilgi formu, sosyal işlevsellik anketi ve ruhsal hastalıklarda içselleştirilmiş damgalanma ölçeği kullanılmıştır. Veriler Aralık 2015- Şubat 2016 tarihleri arasında araştırmacı tarafından hastane poliklinikleri ve TRSM ortamında yüz yüze görüşme tekniği ile toplanmıştır. Veriler sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma olarak özetlenmiştir. Normal dağılım özelliği belirlendiği için ikili gruplar için bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır. Sürekli değişkenlerin birbiri ile ilişkisini değerlendirmede pearson korelasyon analizinden yararlanılmıştır.
Çalışmada hastaların orta düzeyde içselleştirilmiş damgalanma yaşadıkları saptanmıştır. Damgalanmaya karşı direnç alt boyutunda, eğitim durumu "okuryazar veya altı" olanların "ortaokul veya üstü" olanlara göre puan ortalaması yüksek bulunmuştur (p<0,05). Yabancılaşma alt boyutunda sigara kullananların kullanmayanlara göre puan ortalaması yüksek bulunmuştur (p<0,05). Hastaların arkadaşlar ile görüşme sıklığı arttıkça içselleştirilmiş damgalanma toplam puan ve alt boyutlarda; akrabalar ile görüşme sıklığı arttıkça sosyal geri çekilme, damgalanmaya karşı direnç ve toplam puanda; eş/özel insanlarla görüşme sıklığı arttıkça yabancılaşma, kalıp yargıların onaylanması, damgalanmaya karşı direnç ve toplam puanda; sosyal aktivite sıklıkları arttıkça kalıp yargıların onaylanması ve ölçek toplam puanında azalma olduğu saptanmıştır (p<0,05). Sosyal işlevsellik ölçeği bağımsızlık performans alt boyutu ile yabancılaşma, kalıp yargıların onaylanması, sosyal geri çekilme, damgalanmaya karşı direnç ve toplam puan arasında zayıf ve negatif yönde bir ilişki bulunmuştur (p<0,05).
Sonuç olarak şizofreni hastalarının orta düzeyde içselleştirilmiş damgalanma yaşadıkları, bazı sosyodemografik özellikler ve sosyal işlevsellik durumu ile içselleştirilmiş damgalanma düzeyi arasında anlamlı ilişki olduğu bulundu. Bu alanda çalışan psikiyatri hemşiresinin kurum ve aileler ile iş birliği yaparak hastaların işlevsellik düzeylerini yükseltmeye yönelik girişimlerinin gerekli olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
This descriptive- relational type study was planned in order to determine the level of internalized stigma and social functioning in patients with schizophrenia. 
Study sample consists of 113 schizophrenic patients. Personal knowledge form, the survey of social functioning, Independence-performance subscale of Social Functioning Scale and the Scale of Internalized Stigma in Mental Disorders was used to collect data. The data was collected between December 2015- February 2016 in the policlinics and a centre of community mental health via face to face technique. The data was summarized via number, percentage, average and standart deviation. Because of normal distribution was determined, independent t test was used for dual groups. To evaluate relation among continuous variables, correlation analyze was used.
In this study was found that patients have medium level internalized stigma. In the subscale of stigma resistance was found that patients whom educational level was "literate or less" had higher point than "middle school or higher" (p<0,05). In the alineation subscale was found that patients who smoke had higher point than who don't (p<0,05). It was found that if patients contact with friends more, in total point and subscales; if contact with relations more, in total point, social withdraw and stigma resistance subscales; if contact with partner/ special people more, in total point, alienation, stereotype endorsement and stigma resistance subscales; if join to social activities more, in total point and stereotype endorsement subscales points decreases (p<0,05). It was found that there was a weak and negative correlation between ındependence- performance subscale of social functioning and total point, alienation, stereotype endorsement, social withdrawal and stigma resistance subscales of internalized stigma in mental disorders (p<0,05).
In conclusion it was found that patients with schizophrenia have medium level internalized stigma, there was a meaningful relation between internalized stigma level with some sociodemographic features and social functioning situation. It is thought that psychiatry nurse who is working in this area should attempt to increase functioning of the patients in cooperation with institutions and patients family.