Kronolojik düşünme ile değişim ve sürekliliği algılama becerilerini kazandırmada sözlü tarihin rolü: Van düğünleri örneği
The role of oral history in gaining perception of change and continuity with the chronological thinking: The sample of weddings in Van province
Yazar: RÜSTEM ÇURKU
Danışman: DOÇ. DR. AYDIN GÜVEN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Tarih Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değişim = Change ; Düğün = Wedding ; Kronolojik düşünme = Chronological thinking ; Sözlü tarih = Oral history ; Süreklilik = Continuity ; Tarih eğitimi = History education ; Tarih öğretimi = History teaching ; Tarihsel düşünme becerisi = Historical thinking skill ; Van = Van

Özet:
Amaç: Bu araştırmada, öğrencilere kronolojik düşünme ile değişim ve sürekliliği algılama becerilerini kazandırmaya yönelik olarak geçmişten günümüze Van'da düğünler konulu sözlü tarih uygulamasının katkılarının ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. 
Yöntem: Araştırma, nitel çalışma yaklaşımı kapsamında yer alan "durum çalışması (case study)" deseninde gerçekleştirilmiş, tek durum desenlerinden iç içe geçmiş ve "tür 2" olarak bilinen bütüncül çoklu durum desenine göre yapılandırılmıştır. Çalışma grubunun belirlenmesinde, amaçlı örneklem kapsamında kolay ulaşılabilir durum örneklemesi kullanılmıştır. Öğrencilerden, Van düğün gelenekleriyle ilgili bilgileri alabilmek için gönüllü katılımcılarla görüşme yapmaları istenmiş, öğrenciler yaşları 50 ve üzeri olan aile üyelerinden toplamda 60 kişiyle görüşme yapmıştır. Bu çalışmalar sınıflarda sunulmuş, okul panolarında sergilenmiş, konuyla ilgili konferans verilmiş sonrasında sergi düzenlenmiştir. Öğrenciler katılımcı beyanları doğrultusunda rapor hazırlamış, çalışmaya katılanlara ve katılmayıp takip edenlere yönelik görüşmeler yapılmıştır. Veri toplama araçları olarak doküman, yarı yapılandırılmış görüşme ve odak grup görüşme formu kullanılmıştır. Çalışmada uzman görüşüne ve çeşitlemeye (triangulation) başvurulmuş, tarihsel düşünme becerileri dışında elde edilen veriler içerik analiziyle çözümlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin kronolojik düşünme ile değişim ve sürekliliği algılama becerilerine ilişkin elde edilen veriler de araştırmacı tarafından oluşturulan kontrol listelerine göre değerlendirilmiş ve betimsel analize tabi tutulmuştur.
Bulgular: Çalışmanın, öğrencilere; kronolojik düşünme ile değişim ve sürekliliği algılama becerilerinin sergilenmesine yönelik olumlu yönde katkılarının olduğu görüldü. Ders içinde ve dışında önemli katkılar sağladığı sonucuna da ulaşıldı.
Sonuç: Bu araştırmayla öğrencilerin, sözlü tarih uygulamasından zevk aldıkları ve bir bilim adamı gibi hareket edebildikleri belirlenmiştir. Kronolojik düşünmeye ilişkin geçmiş ve şimdi karşılaştırmasını yapabildikleri, değişim ve sürekliliği algılama becerisi boyutuyla nelerin değişip nelerin aynı kaldığını ortaya koyabildikleri tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Sözlü tarih, kronolojik düşünme, değişim ve süreklilik, tarihsel düşünme becerisi

Abstract:
Purpose: In this research, it is aimed to reveal the contributions of oral history practice about weddings in Van province from past to present in order to give students chronological thinking and perception of change and continuity. 
Method: The research was carried out in the "case study" pattern within the qualitative study approach, nested from single-state patterns and structured according to the holistic multiple-state pattern known as "Type 2". In the determination of the working group, easily accessible situation sampling was used within the context of the intended sample. Students were asked to interview volunteer participants in order to obtain information about Van wedding traditions, and students interviewed 60 people in total from family members aged 50 and over. These works were presented in classrooms, displayed on school boards, a conference was held on the subject and then an exhibition was organized. The students prepared reports in accordance with the statements of the participants, and interviews were conducted for the participants and those who did not participate and followed up. Document, semi-structured interview and focus group interview form were used as data collection tools. In the study, expert opinion and diversification (triangulation) were applied, and data obtained outside of historical thinking skills were analyzed by content analysis. In addition, the data obtained on the students' chronological thinking and perception of change and continuity were evaluated according to the checklist created by the researcher and subjected to descriptive analysis. 
Findings: It was found that the study had a positive contribution to the students' ability to perceive change and continuity with chronological thinking. It was also concluded that he made significant contributions in and out of the course.
Results: With this research, it was determined that students enjoyed the practice of oral history and could act as a scientist. It has been determined that they can compare the past and present in chronological thinking, reveal what changes and what remains the same with the size of the ability to perceive change and continuity. 
Keywords: Oral history, chronological thinking, change and continuity, ability of historical thinking