Atopik dermatit ile takipli 2-7 yaş arası çocuklarda ve ailelerinde yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Analysis of life quality in atopic dermatitis between 2-7 years children and their parents evaluation
Yazar: EKİN ÖZSAYDI
Danışman: DOÇ. DR. SERAP ÖZMEN ; UZMAN NAZLI ERCAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dr. Sami Ulus Çocuk Sağl. ve Has. Eğt. ve Arş. Hast. / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Aile = Family ; Dermatit = Dermatitis ; Dermatit-atopik = Dermatitis-atopic ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çocuklar = Children

Özet:
AMAÇ: Atopik dermatit genelde infant dönemde başlayan, remisyon ve relapslar ile seyreden, temelde kaşıntılı egzemanın olduğu bir deri hastalığıdır ve gerek neden olduğu semptomlarla, gerek gelişen sekonder enfeksiyonlarla yaşam kalitesini etkilemektedir. Görülme sıklığının giderek artması ve kronik bir hastalık olması sebebiyle etkilenen bireylerin ve ailelerinin yaşam kaliteleri de belirgin ölçüde etkilenmektedir. Çalışmamızda atopik dermatit tanısıyla takipli olan 2-7 yaş arası çocuklarda ve ailelerinde yaşam kalitesini değerlendirmeyi ve hastalık şiddeti ile hasta çocuklar ve ailelerinin yaşam kaliteleri arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçladık.
METOD: Çalışma grubuna 2-7 yaş (2-4 yaş ve 5-7 yaş) arası 83 atopik dermatit ile takipli çocuk ve aileleri dahil edildi. Aynı sayıda kontrol grubu sağlam çocuk polikliniğine başvuran sağlıklı çocuklar arasından yaş grubuna uygun olarak rastgele seçildi. Atopik dermatit tanısı Hanifin - Rajka kriterlerine dayanarak konuldu. Gruplara dahil olan çocukların anne / babalarına çocukların yaş grubuna uygun olarak (2-4 yaş ve 5-7 yaş) Pediatric Quality of Life Inventory (PedsQL) anketinin Türkçe uyarlaması yapılmış formu ile hastaların yaş grubundan bağımsız olarak 'Dermatolojik Hastalıklara Özgü Aile Etki Ölçeği (DHÖAEÖ)' uygulandı. Anketleri ailelerin doldurması istendi. Hastalık şiddeti Patient-Oriented Scoring Atopic Dermatitis (PO-SCORAD) indeksinin elektronik versiyonu ile değerlendirildi. Primer olarak PO-SCORAD indeksi ile hasta ve ailelerinin yaşam kalitesi arasındaki ilişki değerlendirildi. Sekonder olarak ise hastaların yaşam kalitesi ile cinsiyet, eğitim düzeyi, hastalık süresi, atopi varlığı ve ek alerjik hastalıklar arasındaki ilişki araştırıldı. İstatistiksel analizler için SPSS 22 (ScientificScientificScientificScientificScientific Scientific PackagePackagePackagePackage Package for for SocialSocial Social Social ScienceScienceScience Science) programı programı programı kullanıldı. kullanıldı. kullanıldı. kullanıldı.
BULGULAR: PO-SCORAD indeks puanı ile PedsQL yaşam kalitesi arasında 2-4 yaş ve 5-7 yaşta çok zayıf negatif koreleasyon (sırasıyla r= -0.155, p= 0.300; r= -0.241, p= 0.156) saptandı. Beş-yedi yaşta, sadece PO-SCORAD indeks puanı ile fiziksel alt grup puanı arasında anlamlı düşük negatif koreleasyon mevcuttu (r= -0.380 p= 0.022). Beş-yedi yaş alt grubunda PO-SCORAD indeks puanı ile DHÖAEÖ puanı arasında anlamlı düşük pozitif koreleasyon saptandı (r= 0.424, p=0.011). Her iki yaş alt grubunda da (2-4 yaş ve 5-7 yaş) atopisi olan hastaların PedsQL toplam puanları, atopisi olmayanlara göre düşüktü yani yaşam kaliteleri daha kötüydü (sırasıyla p= 0.055; 0.086). İki-dört yaş ve 5-7 yaşta DHÖAEÖ puanı da, atopisi olanlarda olmayanlara göre daha yüksekti yani ailelerinin de yaşam kaliteleri daha kötüydü (sırasıyla p= 0.056; 0.034). İki-dört ve 5-7 yaşta eşlik eden alerjik hastalığı olan olguların, PedsQL toplam puanlarının ek alerjik hastalığı olmayanlara göre daha düşük olduğu yani yaşam kalitelerinin daha kötü olduğu görüldü (sırasıyla p= 0.061; 0.190). Her iki yaş alt grubunda da ek alerjik hastalığı olan hastaların ailelerinin yaşam kalitesi; olmayanlara göre daha kötüydü (sırasıyla p= 0.007; 0.441).
TARTIŞMA: Çalışmamızda atopik dermatit şiddeti ile hastaların ve ailelerinin yaşam kalite puanları korele bulunmuştur. Atopisi olan ve ek alerjik hastalığı olan hastaların ve ailelerinin yaşam kaliteleri de olmayanlara göre daha kötü saptanmıştır. Çalışmamız atopik dermatit şiddeti ile hastaların ve ailelerinin yaşam kalitesini değerlenmek amacıyla ülkemizde yapılmış ilk çalışmadır.
Anahtar kelimeler: Atopik dermatit, Çocuk Yaşam kalitesi, PO-SCORAD, Aile

Abstract:
AIM: Atopic dermatitis is a skin disease that usually starts with an infant stage, with remissions and relapses, is basically an itchy eczema, and affects the quality of life with both the symptoms it causes and the emerging secondary infections. The quality of life of affected individuals and their families is also significantly affected by the increasing frequency of sightings and the chronic illness. We aimed to evaluate the quality of life in 2-7 year old children and their families who were followed up with atopic dermatitis in our study and to investigate the relationship between disease severity and quality of life of sick children and their families.
METHOD: The study group included 83 atopic dermatitis children and their families with ages between 2-7 years (2-4 years and 5-7 years). The same number of control groups were randomly selected from healthy children enrolled in intact children's policlinics, in accordance with age group. The diagnosis of atopic dermatitis was based on Hanifin - Rajka criteria. The Pediatric Quality of Life Inventory (PedsQL) questionnaire was applied to the parents of the children included in the groups according to the age group of the children (2-4 years and 5-7 years) and the 'Dermatologic Disease Specific Family Impact Scale' (DDSFIS) was applied. The surveys were requested to fill the families. The disease severity was assessed by an electronic version of the Patient-Oriented Scoring Atopic Dermatitis (PO-SCORAD) index. The relationship between PO-SCORAD index and quality of life of patients and their families was evaluated as primer. The relationship between the quality of life of the patients and gender, educational level, duration of illness, atopy and additional allergic diseases were investigated as a secondary. SPSS 22 (Scientific Package for Social Science) program was used for statistical analysis.
RESULTS: We found a very weak negative correlation between PO-SCORAD index score and PedsQL quality of life for 2-4 years and 5-7 years (r = -0.155, p = 0.300, r = -0.241, p = 0.156, respectively). At five to seven years, there was only a significant low negative correlation between the PO-SCORAD index score and the physical subgroup score (r = -0.380, p = 0.022). A statistically significant low positive correlation was found between PO-SCORAD index score and the DDSFIS in the 5-7 years subgroup (r = 0.424, p = 0.011). PedsQL total scores of patients with atopy in both subgroups (2-4 years and 5-7 years) were worse than those without atopy (p = 0.055, 0.086, respectively). Two to four years of age and 5- to 7-year-old DDSFIS scores were also higher than those who were not atopians, meaning that the life quality of their families was worse (p = 0.056, 0.034, respectively). Patients with allergic diseases of age 2-4 and age 5-7 years were found to have lower PedsQL total scores than those without additional allergic disease (p = 0.061; 0.190, respectively). The quality of life of the families of patients with additional allergic disease in both age groups were found worse (p = 0.007, 0.441, respectively).
CONCLUSION: In our study, the severity of atopic dermatitis correlated with the quality of life scores of patients and their families. Patients's quality of life who have atopic disease and additional allergic disease were found worse than those who have no. Our study was the first study in our country to evaluate the quality of life of patients and their families with atopic dermatitis severity.
Key words: Atopic dermatitis, Child Quality of life, PO-SCORAD, Family