Uyku kalitesinin mental iyi oluş, vücut algısı ve benlik saygısı ile ilişkisi
The relationship of sleep quality with mental well-bei̇ng, body image and self-esteem respect
Yazar: ŞERİFE ÖZTEK
Danışman: PROF. DR. HÜLYA ÇAKMUR
Kafkas Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Beden algısı = Body image ; Benlik saygısı = Self esteem ; Mental iyi oluş = Mental well-being ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Vücut imajı = Body image

Özet:
Uyku, vücudun ve zihnin bir süre dinlenme durumuna geçtiği karmaşık bir fizyolojik süreç olup insanlar zamanlarının üçte birini uyuyarak geçirmektedirler. Uyku; hafıza oluşumu, bilişsel fonksiyonlar, immün sistem, endokrin sistem, kardiyovasküler sistem ve ruh hali gibi birçok fizyolojik süreçte oynadığı roller nedeniyle oldukça önemli olup çalışmamızda uyku kalitesi ile mental iyi oluş, vücut algısı ve benlik algısı arasındaki ilişkiliyi araştırmak amaçlanmıştır.
Çalışmamıza 2020 yılının Temmuz ve Aralık ayları arasında Kafkas Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine ayaktan başvuran, araştırma için onay veren, 18 yaş üstü ve sağlık durumu anket çalışmasına elverişli olan 282 gönüllü dahil edilmiş olup katılımcılara kişisel bilgi formu, Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ), Warwick-Edinburgh Mental İyi Oluş Ölçeği (WEMİOÖ), Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ) ve Vücut Algısı Ölçeği (VAÖ) yüz yüze görüşme yoluyla uygulanmıştır.
Çalışmamıza 282 kişi alınmış olup hastaların % 54'ü kadın (n:153) % 46'sı  (n:129) erkek olup yaş ortalaması 36,6 ± 10,15, boy ortalaması 169,87 ± 9,56 ve kilo ortalaması 72,77 ± 13,82 olarak saptanmıştır. Çalışmamıza alınan kişilerin medeni durumları ise % 66,7'si (n:188) evli, % 26,6'sı (n:75) bekâr, % 5'i (n:14) boşanmış, % 1,1'i (n:3) eşi vefat etmiş ve % 0,4'ü (n:1) eşinden ayrı yaşadığı saptanmıştır. Çalışma grubumuzdaki kişilerin PUKİ ortalaması 6,43 ± 3,39, WEMİOÖ ortalaması 52,26 ± 9,45, VAÖ ortalaması 87,04 ± 26,09 ve Rosenberg benlik saygısı ölçeği ortalaması 22,09 ± 4,72 idi. Çalışma grubumuzdaki kişilerin cinsiyete göre oluşturulan gruplar arasında PUKİ, WEMİOÖ, VAÖ ve RBSÖ'nün istatistiksel olarak karşılaştırılmasında gruplar arasında sadece VAÖ istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermiş idi. Ayrıca hastaların PUKİ ortalaması ile WEMİOÖ, VAÖ ve RBSÖ'nün korelasyon katsayıları sırasıyla -0,278, 0,290 ve -0,213 şeklinde olup istatistiksel olarak anlamlı idi (p≤0,001).
Sonuç olarak, aile hekimliği polikliniğine başvuran kişilerde uyku kalitesinin araştırılması ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesinde ayrıntılı ve sistematik bir araştırma yapılması ve kişilere uyku kalitesi ile ilgili bilgilendirme yapılarak mental iyi oluşun, benlik saygısının ve vücut algısının olumlu olarak geliştirilebileceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Sleep is a complex physiological process in which the body and mind go into a state of rest for a period of time, and people spend a third of their time sleeping. Sleep is very important due to the roles it plays in many physiological processes such as memory formation, cognitive functions, immune system, endocrine system, cardiovascular system and mood.
Our study included 282 volunteers over the age of 18 and eligible for the health status questionnaire, who applied to the Family Medicine Outpatient Clinic of Kafkas University Medical Faculty Health Research and Practice Hospital, and gave consent for the research, between July and December 2020. , Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI), Warwick-Edinburgh Mental Well-Being Scale (WEMIOÖ), Rosenberg Self-Esteem Scale and Body İmage Scale were administered through face-to-face interviews.
Of the 282 people included in our study, 54% (n:153) and 46% (n:129) were male, with a mean age of 36.6 ± 10.15, mean height 169.87 ± 9.56, and mean weight 72. It was .77 ± 13.82. The marital status of the people included in our study was 66.7% (n: 188) married, 26.6% (n: 75) single, 5% (n: 14) divorced, 1.1% ( n:3) spouse died and 0.4% (n:1) of them lived separately from their spouses. The mean PUKI of the people was 6.43 ± 3.39, the mean of WEMIOS was 52.26 ± 9.45, the mean of body image scale was 87.04 ± 26.09, and the mean of Rosenberg self-esteem scale was 22.09 ± 4.72. In the statistical comparison of PUKI, WEMİOÖ, body image scale and Rosenberg self-esteem scale among the groups formed according to gender of the people included in our study, only the body image scale showed statistically significant difference between the groups. In addition, the correlation coefficients of the people' mean PUKI and WEMİO scale, body image scale and Rosenberg self-esteem scale were -0.278, 0.290 and -0.213, respectively, which were statistically significant (p≤0.001).
As a result, we think that mental well-being, self-esteem and body image can be im≤roved positively by conducting a detailed and systematic research on the investigation of sleep quality in patients who applied to our outpatient clinic and evaluating related factors, and informing patients about sleep quality.