Ailelerin iki dilli çocuklarına kitap okumasının çocukların Türkçe dil gelişimlerine etkisinin incelenmesi
An investigation of the effect of reading books to bilingual children by their families on the children's Turkish language development
Yazar: DERYA DEĞİRMENCİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NECDET TAŞKIN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma ailelerin iki dilli çocuklarına kitap okumasının çocukların Türkçe dil gelişimlerine etkisini incelemeyi amaçlamıştır. Araştırmada, yarı deneysel desen türlerinden "ön-test, son-test ve izleme testi kontrol gruplu desen" kullanılmıştır ve katılımcılarını deney grubunda 18, kontrol grubunda 18 olmak üzere toplamda 36 iki dilli okul öncesi dönem çocuğu oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak çocukların ve ailelerin demografik özelliklerini belirlemede "Aile Bilgi Formu", çocukların Türkçe dil gelişimlerini ölçmede "İki Dilli Çocuklar için Türkçe Değerlendirme Aracı" kullanılmıştır. Deneysel işlem öncesinde, deney ve kontrol gruplarına İki Dilli Çocuklar için Türkçe Değerlendirme Aracı ön-test olarak uygulanmıştır. Sonrasında, deney grubundaki çocuklara aileleri tarafından okunmak üzere haftalık 3 kitap verilmiştir ve bu uygulama 10 hafta boyunca devam etmiştir. Kontrol grubundaki çocuklara ise herhangi bir işlem uygulanmamıştır. Uygulama sonrasında, deney ve kontrol gruplarına İki Dilli Çocuklar için Türkçe Değerlendirme Aracı ölçeği son-test olarak uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler, parametrik olmayan testlerden Mann Whitney U ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, deney grubundaki çocukların Türkçe dil gelişim düzeyleri ailelerin kitap okuma uygulaması sonrasında artmıştır. Deneysel işlem öncesinde deney ve kontrol grupları Türkçe dil gelişim düzeyi yönünden eşitken ailelerin çocuklarına kitap okuma uygulaması sonrasında deney grubundaki çocukların Türkçe dil gelişim düzeyi kontrol grubuyla karşılaştırıldığında anlamlı bir şekilde ilerleme kaydetmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar daha önce yürütülen çalışmaların bulgu ve sonuçlarıyla karşılaştırılmış; eğitimcilere, ailelere ve araştırmacılara yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar sözcükler: iki dillilik, dil gelişimi, erken çocukluk, resimli çocuk kitabı, okuma.

Abstract:
This research aimed to investigate the effect of reading books to bilingual children by their families on the children's Turkish language development. In the research, "pre-test, post-test and follow-up test control group design", which is one of the quasi-experimental design types, was used and the participants consisted of 36 bilingual preschool children, 18 in the experimental group and 18 in the control group. As a data collection tool in the research, "Family Information Form" was used to determine the demographic characteristics of children and families, and "Turkish Assessment Tool for Bilingual Children" was used to measure the Turkish language development of children. Before the experimental procedure, the Turkish Assessment Tool for Bilingual Children was implemented to the experimental and control groups as a pre-test. Afterwards, the children in the experimental group were given 3 books per week to be read by their families, and this practice continued for 10 weeks. No procedure was applied to the children in the control group. After the implementation, the Turkish Assessment Tool for Bilingual Children scale was administered to the experimental and control groups as a post-test. The data obtained from the research were analyzed using the Mann Whitney U and Wilcoxon Signed Ranks tests, which are non-parametric tests. According to the results of the research, the Turkish language development levels of the children in the experimental group increased after the parents' practice of reading books. While the experimental and control groups were equal in terms of Turkish language development level before the experimental procedure, the Turkish language development level of the children in the experimental group improved significantly after the implementation of family book reading when compared to the control group. The results obtained from the research were compared with the findings and results of previous studies; recommendations for educators, families, and researchers are presented.

Keywords: bilingualism, language development, early childhood, picture books, reading.