Psikolojik ihtiyaç doyumu, yaşam doyumu ve tükenmişliğin üniversite öğrencilerinin akademik motivasyonlarıyla ilişkisi
The relationship of psychological need satisfaction, life satisfaction and burnout with academic motivation of university students
Yazar: SELENAY SELEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE IRKÖRÜCÜ KÜÇÜK
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Akademik yetkinlik = Academic self-efficacy ; Başarı güdüsü = Achievement motivation ; Motivasyon = Motivation ; Psikolojik ihtiyaçlar = Psychological needs ; Tükenmişlik = Burnout ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Üniversite öğrencileri = University students ; İhtiyaç doyumu = Need satisfaction ; İlişki doyumu = Relationship satisfaction

Özet:
Bu çalışmanın amacı psikolojik ihtiyaç doyumu, yaşam doyumu ve tükenmişliğin üniversite öğrencilerinin akademik motivasyonlarıyla ilişkisinin incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeyleri; ihtiyaç doyumu, yaşam doyumu, tükenmişlik, cinsiyet, yaş, genel not ortalamaları, öğrenim gördükleri fakülte, sınıf düzeyi ve öğrenim gördükleri bölüm açısından incelenmiştir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın 2021-2022 eğitim öğretim yılında özel bir üniversitede öğrenim gören 705 (490 Kadın, 215 Erkek) üniversite öğrencisinden alınan verilerle gerçekleştirilmesi sağlanmıştır. Araştırmada verilerin toplanması için Akademik Motivasyon Ölçeği, İhtiyaç Doyumu Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği, Maslach Tükenmişlik Envanteri-Öğrenci Formu (MTE-ÖF) ve demografik bilgi formu kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin normallik analizleri gerçekleştirildikten sonra verilerin analizine geçilmiştir. Verilerin analizi için; Kruskall Wallis testi, Mann Whitney U testi, Spearman Korelasyon analizi, Pearson Korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeyleri cinsiyet, sınıf düzeyi, öğrenim gördükleri fakülte ve bölüme göre farklılık gösterdiği ancak yaşa göre farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeyleri ile genel not ortalaması arasında pozitif ve anlamlı bir ilişkinin olduğu bulunmuştur. Analiz sonuçlarına göre üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeyleri ile ihtiyaç doyumu ve yaşam doyumu arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeyleri ile tükenmişlik ölçeği alt boyutları olan tükenme, duyarsızlaşma ve yetkinlik arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Son olarak üniversite öğrencilerinin akademik motivasyon düzeylerinin ihtiyaç doyumu ve tükenme, duyarsızlaşma ve yetkinlik alt boyutları olan tükenmişlik düzeyleri tarafından yordandığı bulunmuş, yaşam doyumu düzeyleri tarafından ise yordanmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship of psychological need satisfaction, life satisfaction, and burnout with academic motivation of university students. For this purpose, academic motivation levels of university students were examined; in terms of need satisfaction, life satisfaction, burnout, gender, age, grade point average, faculty, grade level, and department. A relational screening model was used in this study. The research was ensured that it is carried out with the data obtained from 705 (490 female, 215 male) university students studying at a private university in the 2021-2022 academic year. In order to collect data in the research, Academic Motivation Scale, The Basic Psychological Needs Scale, Life Satisfaction Scale, Maslach Burnout Inventory – Student Scale (MBI-SS), and the demographic information form were used. After normality analyses of the data obtained from the study were performed, the data were analyzed. For the analysis of the data: Kruskal Wallis test, Mann Whitney U test, Spearman Correlation analysis, Pearson Correlation analysis and multiple regression analysis were used. According to the findings of the study, it was concluded that the academic motivation levels of university students differed in terms of their gender, grade level, faculty and department but they did not differ in terms of age. It was found that there was a positive and significant relationship between the academic motivation levels of university students and their grade point average. According to the results of the analysis, it was concluded that there was a positive significant relationship between the academic motivation levels of university students and their need satisfaction and life satisfaction levels.  Also, a negative significant relationship was found between the academic motivation levels of university students and exhaustion, cynicism and efficacy sub-dimensions of the burnout scale. Finally, it was found that academic motivation levels of university students were predicted by need satisfaction and exhaustion, cynicism and efficacy sub-dimensions of burnout levels but not by their life satisfaction levels.