Heykelde ifade aracı olarak koku kullanımı
Usage of smell as a way of expression in sculpture
Yazar: REMZİ CAN ERDEM
Danışman: YRD. DOÇ. AYLA AKSUNGUR
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Heykel Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Koku duyumuz hayatımızın her anında kontrol edilemez bir şekilde bizi etkiler. Bilincimizin ötesinde gelişmiş bir koku alma duyumuz vardır. Çoğu zaman farkına bile varmadan kokular tarafından yönlendiriliriz. Bu duyunun etkileri dünyada birçok farklı kültürde gerektiği gibi önemsenirken, bizim kültürümüzde, felsefede ve sanatta, ikincil bir duyu olarak sınıflandırılmış, akıldışı ve ilkel olarak nitelendirilmiştir.Bu yüzyılda ve yirminci yüzyılın ikinci yarısındaysa koku ve koku duyusunun işleyişi, etkileri daha etkili bir şekilde araştırılmaya başlanmıştır. Bu sayede insanların kendi kokularının neler olduğu anlaşılmış, cinsiyetlere göre ayırımları yapılabilmiş ve insanların kokularının genel yargıların ötesinde, hoş ve nahoş koku tanımlamalarının ötesinde, bilimsel olarak insanların üzerinde nasıl etkileri olduğu, bir nebze de olsa çözülmüştür.Hayatın her alanında bulunan koku elbette sanatın içinde de vardır. Ancak daha bilinçli bir şekilde, yapılan çalışmalara sanat eseri olmak vasfını kazandırabilen düşünceler ve maksatlarla birlikte, bu yaratım sürecine dahil edilerek kullanılması, yine yakın tarihimize rastlar. Çok az sayıda sanatçı koku duyusunun potansiyelinden layığıyla faydalanabilmiştir.Yapılan bilimsel araştırmalar, yeni yeni sahip olduğu, çok çeşitli uygulama alanları göstermektedir ki, koku sanata ya da sanat eserinin yaratımında anlamlı bir unsuruna dönüştürülebilir ve sanat eserini, insan üzerindeki kendine has derin etkileriyle, her hangi bir başka malzemeyle yapılabileceklerin çok ötesine taşıyabilir. Böylece bugüne dek yaptığım heykellerin dokunmak üzerine yoğunlaşmış içeriğiyle birlikte, kokuyu bir malzeme, heykellerimi geliştirecek, onların etkilerini artıracak, anlamlarını destekleyecek bir unsur olarak kullanmak hedeflenmektedir. Bu durum başarılı olunabildiği ölçüde heykel sanatı için de yeni açılımlar getirecektir.Anahtar kelimeler: Koku, İnsan, Dokunmak, Duyu, Heykel

Abstract:
Our sense of smell affects us in each and every moment of our lives in an uncontrollable fashion.We have an advanced sense of smell beyond our conciousness.Most of the time we are controlled by the scents of smell unconciously. The sense of smell was classified as a secondary sense and it was labeled as irrational and primitive in our culture and arts whereas many different cultures in the world had a high opinion of the influences of it.The smell and the processes of the sense of smell were started to be researched in a more effective way in this century and in the second half of the twentieth century.With the help of research, scents of human beings were identified ,they were classified based on sex and the influences of scents on people were scientifically proven a little bit...Smell is important in the fields of art as it is important for life.But the inclusion of smell in the process of creation in art with some thoughts and purpose which can qualify any work as a piece of art in a more conscious way dates back to recent times.A very few number of artists could benefit from the potentials of sense of smell.Research and newly developed practices show that smell can be turned into an art form or a significant element of the creation process of a piece of art, and it can take a piece of art beyond what can be done actually with another materials because of the deep and unique impact it has on human beings.Thus,the objective is to use the smell as a material and a factor to support and improve the significance and to increase the influence of my sculptures with the content of my sculptures i have done this so far concentrating on the sense of touch.Depending on the degree of accomplishment, it would bring evolutionary standpoint for the art of sculpture.Key words: Scent, Human, Touch, Sense, Scuplture.