Bingöl ili yem bitkisi  üreticilerinin bitki besleme davranışlarını etkileyen faktörler
Factors affecting plant nutrition behaviors of forage crops producers in Bingol province
Yazar: ERDOĞAN YENER
Danışman: PROF. ALİ RIZA DEMİRKIRAN
Bingöl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Çalışmada Bingöl İlinde 171 yem bitkisi üreticisiyle, yem bitkisi üretirken bitki besleme davranışlarını etkileyen, gübre fiyatları, tohum temin yerleri, üretikleri ürünlerin Pazar durumu gibi faktörlerin yem bitkisi üretimini ve üretilen yem bitkilerinin kalitesine etki edecek olan bitki besleme durumlarının tespiti amaçlanarak anket çalışmaları yapılmıştır. Anket çalışması 2020 yılının başlarından tüm dünyada etkisini göstren Covit-19 pandemisinden dolayı online ortamda üreticilere ve katılımcılara ulaşılarak ypılmıştır. Çalışma 2020 Mayıs ayında yapılmıştır. Çalışmanın sonuçları, bölgede üreticilerin nispeten gençlerden (30-60 yaş aralığında) oluştuğunu ve çiftçilerin yaklaşık 3/4 kadarının oldukça düşük gelir seviyesine sahip olduğunu ortaya koymuştur. Bu durumun bölgede köyden şehirlere göçün önemli bir sebebi olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca bunun bölgede özelde yem bitkileri üretimini ve genelde tarımsal üretimi olumsuz etkilediği sonucuna da varılmıştır. Çiftçilerin büyük oranda herhangi bir çiftçi örgütüne (birlik, oda veya kooperatif) üye olmadıkları da belirlenmiştir. 
Çalışma alanında ankete katılan üreticilerin daha ziyade yonca (%35,1) ile silajlık mısır (%25,7) üretimi yaptığı belirlenmiş ve üreticilerinin önemli bir kısmının (%65,5) yem bitkisi üretimini kendi hayvanları için yaptığı saptanmıştır. Bölgede kimyasal gübre kullanan çiftçilerin oranının %21,6 seviyesinde olduğu saptanmıştır. Bölgede üreticilerin %64,3'ünün toprak analizi olmadan gübre kullandığı ve %42,1'inin ise toprak analizi sonuçlarına uymadığı belirlenmiştir. 
Bingöl ili genelinde; ürünlerin satış fiyatlarının, girdi maliyetlerinin (tohum, mazot, ilaç vb.), sulama yetersizliğinin, ürünler için piyasa koşullarında görülen dalgalanmaların ve kredi imkânlarının yetersiz olmasının; yem bitkisi üreticilerinin bitki besleme davranışları (gübre kullanımı) üzerinde yüksek etkiye sahip oldukları belirlenmiştir. Sonuçlar bölgede tarımsal üretimin istenen düzeyde sürdürülebilirliği için yapılan tarımsal desteklemelerin çeşitlendirilerek arttırılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Bunun yanında bölgede sulama sorunun çözümü için yapılacak çalışmalar ve kırsal kalkınma projelerinin hızlandırılması gerektiği sonucuna varılmıştır.  
Yem bitkileri üretim sürecinde karşılaşılan teknik bilgi eksikliklerinin bitki besleme davranışlarını da orta düzeyde etkilediği saptanmıştır. Bu durum özellikle bitki besleme ve gübreleme konuları başta olmak üzere detaylı çiftçi eğitim programlarının planlanması ve bölgede uygulanması gerektiğini göstermektedir.

Abstract:
A survey was conducted with 171 forage producers in Bingöl Province of Turkey within the scope of the study. The results of the study revealed that the producers in the region are relatively young (30-60 years old) and about 3/4 of the farmers have a very low income. It has been concluded that this situation is an important reason for migration from rural areas to the cities in the region. In addition, this affects forage crops production in the region in particularly and agricultural production in general. It has also been determined that farmers are largely not members of any farmers' organizations (unions, chambers or cooperatives). 
It has been determined that the producers who participated in the survey in the study area mostly produced silage corn (25.7%) and alfalfa (35.1%), and a significant part of them (65.5%) produced forage crops for their livestock. The rate of farmers using chemical fertilizers in the region was found to be only 21.6%. It was observed that 64.3% of the producers use fertilizers without soil analysis, and 42.1% of them do not comply with the soil analysis results. 
It has been detected that the sale prices of products, input costs (seeds, fuel, pesticides, etc.), insufficient irrigation, fluctuations in market conditions for products and inadequate credit facilities have a high impact on the plant nutrition behavior (fertilizer use) of forage crop producers across Bingöl province. The results reveal that the agricultural supports for the sustainability of agricultural production in the region should be diversified and increased. 
According to the results, it shows that at least the agricultural supports should be improved in order to maintain the agricultural production in the region at the desired level. On the other hand, it was thought that the studies to be done for the solution of the irrigation problem in the region and the rural development projects should be accelerated. Besides, it was concluded that the studies to be done for the solution of the irrigation problem and the rural development projects should be accelerated in the region 
It has been determined that the lack of technical information encountered in the forage production process affects plant nutrition behaviors in the production at a moderate level. This shows that detailed farmer training programs, especially aiming plant nutrition and fertilization, should be planned and implemented in the region.