Ateş yanıklığı (Erwinia amylovora ) hastalığına karşı silisyum ve bor uygulamalarının etkilerinin belirlenmesi
Determination of effects of silicon and boron applications against fire blight (Erwinia amylovora)  disease
Yazar: ÖZNUR YILMAZ
Danışman: PROF. DR. KUBİLAY KURTULUŞ BAŞTAŞ
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Ateş yanıklığı hastalığına neden olan Erwinia amylovora, Rosaceae familyasından başta armut, elma, ayva, yenidünya gibi yumuşak çekirdekli meyve türleri için en tahripkar hastalıktır. Uygun meteorolojik koşullarda, hastalığın bitkideki ilerleyişi çok hızlı olmakta ve çok önemli ekonomik kayıplara neden olmaktadır. Bu çalışmada, Erwinia amylovora'nın yüksek virülentliğe sahip izolatına karşı, hassas elma ve armut çeşitlerinde Silisyum ve Bor bileşiklerinin ticari bir bakır sülfat preparatı ile karşılaştırmalı etkililikleri belirlenmiştir. In vitro denemelerde, 12 farklı Bor ve 3 farklı Silisyum bileşiğinin bakteri gelişimini engelleme ve minimum engelleme konsantrasyon (MIC) değerleri belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; E. amylovora'yı engellemede en başarılı 3 farklı Bor ve 2 farklı Silisyum bileşiği, sera koşullarında ateş yanıklığına hassas elma Gala ve armut Santa Maria çeşitleri üzerinde değerlendirilmiştir. Denemeler sonucunda hasta bitkilerden re-izolasyonlar yapılmış biyokimyasal ve moleküler testlerle hastalık etmeninin E. amylovora olduğu doğrulanmıştır. Araştırmada kullanılan kimyasallar, ülkemiz ve dünya için ateş yanıklığı hastalığına karşı ilk kez denenmiş olmakla beraber insan ve çevre sağlığı açısından en az zarara sahip olmaları sebebiyle bu kimyasalların kullanımının organik ve sürdürülebilir yetiştiricilik kapsamında önemli katma değer sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Erwinia amylovora, which causes fire blight disease, is the most destructive disease for pome fruit species such as pear, apple, quince, loquat from the Rosaceae family. In suitable meteorological conditions, the progression of the disease in the plant is very rapid and causes very important economic losses. In this study, the comparative efficacy of silicon and boron compounds with copper sulfate was determined in susceptible apple and pear cultivars against a highly virulent isolate of E. amylovora. In in vitro experiments, bacterial growth inhibition and minimum inhibition concentration (MIC) values of 12 different boron compounds and 3 different silicon compounds were determined. According to the results obtained, the most successful 3 different boron and 2 different silicon compounds in inhibiting E. amylovora were evaluated on apple cv. Gala and pear cv. Santa Maria, which are susceptible to fire blight under greenhouse conditions. As a result of the trials, re-isolation was made from the diseased plants and it was confirmed that the disease agent was E. amylovora by biochemical and molecular tests. Although the chemicals used in the research have been tried for the first time against fire blight disease for our country and the world, the use of these chemicals will provide significant added value within the scope of organic and sustainable agriculture, as they have the least damage in terms of human and environmental health.