Diyabet hastalarının yaşam tarzı değişikliği önerileri ve ilaç tedavisine uyumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of diabetes patients' compliance with lifestyle change recommendations and medication treatment
Yazar: BEYZA TOPRAK SAĞIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULKADİR AYDIN
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Hasta uyumu = Patient compliance

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Beslenme bozukluğu, obezite ve hareketsiz yaşam tarzı gibi faktörlere bağlı olarak diyabet prevalansının dünyada artması, Tip 2 diyabet hastalarının yaşam tarzı değişikliklerine ve ilaç tedavilerine uyumunun kapsamlı bir şekilde incelenmesine yol açmıştır. Çalışmamızda, tip 2 diyabeti olan bireylerin yaşam tarzı değişiklikleri önerilerine ve tedaviye uyumlarını ayrıca bunları etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Zümrüt Müftüoğlu Eğitim Aile Sağlığı Merkezi'nde gerçekleştirilen bu tek merkezli, tanımlayıcı, kesitsel çalışmada, yüz yüze görüşme yoluyla iki veri toplama aracı kullanıldı: 35 soruluk anket ve Morisky-8 Tedavi Uyum Ölçeği.
BULGULAR: Çalışma, sigara ve alkolü bırakma oranlarının düşük olmasıyla birlikte yaşam tarzı değişikliklerine yönelik optimal uyumun sağlanmadığını göstermiştir. Ancak hastaların yaklaşık yarısında kilo kaybı, düzenli egzersiz ve beslenmeye dikkat gibi olumlu davranışlar gözlemlenmiştir. Özellikle, beslenmeye dikkat eden hastalarda tedavi uyumu artışı ile ilişkili bulunmuştur. Morisky-8 Tedavi Uyum Ölçeği kullanılarak yapılan analiz, hastaların %41,3'ünün iyi uyum sağladığını göstermiştir. Ev hanımlarının tedavi uyumu çalışan hastalara göre daha iyi bulunmuştur. İnsülin ve insülin+OAD kullanan hastaların ilaç uyumları OAD kullanan hastalara göre kötü bulunmuştur. Düzenli kontrollerin, tedavi uyumunu, artan beslenme farkındalığını ve artan egzersiz oranlarını beraberinde getirdiği gözlemlenmiştir.
SONUÇ: Çalışmamız sonucunda hastaların yaşının, cinsiyetinin, medeni durumunun, çalışma durumunun, hastalık süresinin, uyguladığı tedavi şeklinin, kontrole düzenli gitmenin yaşam tarzı değişiklikleri ve ilaç uyumunu etkilediği gösterilmiştir. Uyumu arttırmak için hastalara düzenli diyabet eğitimi verilmeli, eğitimlerde hastalar kilo verme, düzenli doktor kontrolü, kan şekeri takibi, beslenme, egzersiz yapma, ilaç kullanımı gibi konularda bilgilendirilmelidir.

Abstract:
INTRODUCTION AND AIM: The increasing prevalence of diabetes in the world due to factors such as malnutrition, obesity and sedentary lifestyle has led to a comprehensive examination of the compliance of Type 2 diabetic patients with lifestyle changes and drug treatments. Our study aimed to determine the compliance of individuals with type 2 diabetes with lifestyle changes recommendations and treatment, as well as the factors affecting these.
MATERIALS AND METHODS: This single-center, descriptive, cross-sectional study, conducted at Sakarya University Training and Research Hospital and Zümrüt Müftüoğlu Education Family Health Center, utilized face-to-face interviews and two assessment tools: a 35-question questionnaire and the Morisky Treatment Compliance Scale.
RESULTS: The study indicated suboptimal compliance with lifestyle changes, with low rates of smoking and alcohol cessation. About half of the patients demonstrated positive behaviors like weight reduction, regular exercise, and attention to nutrition. Notably, patients focusing on nutrition exhibited better treatment compliance. Analysis using the Morisky Treatment Compliance Scale revealed that 41.3% of patients achieved good compliance. Treatment compliance of housewives was found to be better than working patients. Drug adherence of patients using insulin and insulin+OAD was found to be worse than patients using OAD.  Noteworthy was the positive correlation between regular check-ups and improved treatment adherence, increased nutritional awareness, and higher rates of exercise.
CONCLUSION: Our study, it has been shown that the patients' age, gender, marital status, employment status, disease duration, treatment type, and regular check-ups affect lifestyle changes and medication compliance. In order to increase compliance, patients should be given regular diabetes education, and in the trainings, patients should be informed about issues such as weight loss, regular doctor check-ups, blood sugar monitoring, nutrition, exercise, and medication use.