Farklı doz potasyum sülfat (K2SO4) uygulamasının kadife çiçeğinin (Tagetes erecta L.) verim ve kalitesi üzerine etkisi
The effect of application of different doses of potassium sulfate (K2SO4) on the yield and quality of marigold (Tagetes erecta L.)
Yazar: AYŞE GÖRGÜLÜ
Danışman: DOÇ. DR. HÜCCET VURAL
Bingöl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki yetiştirme = Cultivation ; Potasyum sülfat = Potassium sulfate ; Süs bitkileri = Ornamental plants ; Tagetes = Tagetes

Özet:
Compositae familyasının bir ürünü olan kadife çiçeği (Tagetes erecta L.), dünyanın hemen her bölgesinde kolaylıkla yetiştirilebilen tek yıllık otsu bir bitkidir. Dekoratif ve göz alıcı çiçekleri ile yaz mevsiminde park ve bahçe peyzaj çalışmalarının, çelenk, sepet,  buket gibi çiçek aranjmanlarının en fazla tercih edilen bitkisidir. Bunun yanında gıda sanayinden, tıp alanına, sebze zararlarının önlenmesinden fitomeditasyonuna kadar geniş kullanım alanına sahip ticari bir bitkidir. Kadife çiçeği üretiminde diğer bitkisel üretimde olduğu gibi yüksek verim ve kalite önemli bir unsurdur. Bunun için bitki besin elementlerine ihtiyaç duyulur. Araştırmada potasyum sülfat gübresinin kadife çiçeğinin verim ve kalitesi üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma Bingöl ilinde tarla koşullarında ve kontrollü ortamda (saksı) olmak üzere iki alanda yürütülmüştür.  Tarla koşullarında üç tekerrürlü, saksıda beş tekerrürlü tesadüf parselleri deneme deseni uygulanmıştır. Tarlada yapılan denemede bir çeşit, saksıda yapılan denemede ise üç çeşit bitki kullanılmıştır. Hem tarlada hem de saksıda beş farklı K2SO4 dozu uygulanarak bitkinin gelişim süreçleri çeşitli parametreler (bitki boyu, gövde çapı, çiçek boyu, çiçek çapı, çiçek sayısı, çiçek rengi, vazo ömrü) kullanılarak ölçülmüştür. Yapılan ölçümler potasyum sülfat gübresinin deneme bitkilerinin farklı özellikler üzerine değişen miktarda etkisi olduğunu göstermektedir. Tarla denemesinde çiçek sayısı ve "a" renk değeri, saksı denemesinde ise çiçek boyu, bitki boyu ve renk değerlerinde dozlar arasında anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). Araştırma sonuçları deneme bitkisinde potasyum gübresinin bazı göstergelerde olumlu sonuçlara yol açtığını göstermesine rağmen kesin bir sonuç için daha fazla araştırmaya ihtiyaç bulunmaktadır. Bu araştırma bir taraftan kadife çiçeği yetiştiriciliği için kaynak niteliği taşırken diğer taraftan Bingöl ili ekolojik koşullarında süs bitkisi yetiştiriciliği için de cesaret vereceği düşünülmektedir.

Abstract:
Marigold (Tagetes erecta L.), a product of the Compositae family, is an annual herbaceous plant that can be easily grown in almost every region of the world. With its decorative and attractive flowers, it is the most preferred plant in park and garden arrangement works in summer and in flower arrangements such as flower baskets, bouquets, and garlands. It is also a commercial plant with a wide range of uses, from the food industry to medicine, from the prevention of plant pests to phytoremediation. High yield and in quality of the production of marigolds are important factors, as in other plant production. For this, herbal nutrients are needed. The study aimed to determine the effects of potassium sulfate fertilizer on the yield and quality of marigolds. The investigation was carried out both in field conditions and in a controlled environment (flowerpot) in Bingöl. A randomized plot design with three replications and five replications in pots was applied in field conditions. One type of plant was used in the field experiment, and three types of plants were used in the pot experiment. By applying five different doses of K2SO4 both in the field and in the flowerpot, the developmental processes of the plant were measured using various parameters (plant height, stem diameter, flower height, flower diameter, flower number, flower color, vase life). The measurements show that the potassium sulfate fertilizer poses a varying amount of effect on different characteristics of the trial plants. A significant difference was found between the doses in the number of flowers and "a" color value in the field experiment, and in the flower height, plant height, and color values in the pot experiment (p<0.05). Although the results of the research show that potassium fertilizer in the trial plant leads to positive results in some indicators, more research is needed for a definitive result. While this research is a source for marigold cultivation, it is thought to encourage ornamental plant cultivation in Bingöl ecological conditions.