Akut koroner sendrom ve perkutan girişim nedeni ile klopidogrel kullanan hastalarda ortalama trombosit hacminin Klopidogrel'e yanıt için ön gördürücü değeri
The predictive value of mean platelet volume for clopidogrel responsiveness in patients who use clopidogrel for acute coronary sydrome and percutaneous coronary artery intervention
Yazar: HAZEL ÜZEL
Danışman: PROF. DR. ÖZER BADAK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Antitrombinler = Antithrombins ; Fibrinolitik ajanlar = Fibrinolytic agents ; Kardiyoloji = Cardiology ; Koroner damarlar = Coronary vessels ; Koroner hastalık = Coronary disease ; Trombosit fonksiyon testleri = Platelet function tests ; Tromboz = Thrombosis

Özet:
Giriş ve amaç: Akut koroner sendrom (AKS) ile başvuran ve/veya stent uygulanan hastalarda klopidogrel tedavisi standart tedavi halini almıştır. Bununla beraber klopidogrel tedavisine yanıtsızlık koroner arter hastalığında olumsuz sonuçlarla ilişkili olması nedeni ile günümüzde önemli bir sorundur. Klopidogrele yanıt azlığı yeni yapılan metaanalizlerde %25 olarak belirtilmiştir. Antitrombositer ilaçların etkinliğini ölçmek için kullanılan trombosit fonksiyon testleri çoğu kez pahalı, zaman alıcı ve ulaşılması zor testlerdir. Klopidogrele yanıt azlığını saptamak için pratik, kolay uygulanabilinir, ucuz ve güvenilir parametrelere ihtiyaç vardır. Trombosit heterojenitesi ve aktivasyonunun indirekt bir göstergesi olan ortalama trombosit hacmi (MPV), klopidogrele yanıt azlığında öngördürücü olabilir. Yapılan bu çalışmada MPV'in klopidogrel yanıtsızlığını ön gördürücülüğünün değerlendirilmesi amaçlandı.Method: AKS (STEMI, NSTEMI, UAP) ya da angjioplasti nedeni ile klopidogrel kullanan 217 hasta çalışmaya alındı. Klopidogrel yanıtı için kan örnekleri ortalama 3,5 günde alındı. Alınan kan örnekleri MEA (multiple electrod aggregometry) ile çalışıldı. Sonuçlar eğri altında kalan alan (AUC) cinsiden verildi. AUC >500 olması klopidogrele az yanıt olarak yorumlandı. MPV için kan örnekleri otomatik kan sayacı ile ölçüldü.Bulgular: Toplamda 45 (%20,7) hastada klopidogrele az yanıt saptandı. MPV değeri klopidogrele yanıtı az olanlarda anlamlı oranda daha yüksek bulundu (8,6 fl vs. 8,1 fl; p<0,001). Roc analizleri kullanılarak yapılan değerlendirmede MPV için sınır değer 8,4 fl olarak bulundu. Bu değerin klopidogrele yanıt azlığını ön gördürmedeki spesifisitesi %68, sensitivitesi ise %66,7 olarak bulundu. MPV ?8,4 fl olan hastalarda anlamlı oranda klopidogrele yanıtı az saptandı (OR: 4,2; %95 CI 2,1-8,5; p<0,001). Klopidogrele yanıt azlığını öngördürmede MPV'in 8,4 fl ve üzerinde olmasının negatif prediktif değeri %88, pozitif prediktif değeri ise %64 olarak bulundu.. AKS ile başvuranlarda klopidogrel yanıt azlığı ve MPV arasındaki ilişki anlamlılığını korumaktaydı. Kararlı angina pektoris ile başvuranlarda ise klopidogrel yanıt azlığı ve MPV arasında anlamlı ilişki saptanmadı.Sonuç: Bu çalışma MPV'in klopidogrel yanıtsızlığını ön görmede kullanılabilecek bir parametre olduğunu gösterdi. Özellikle de AKS tanısı olanlarda klopidogrele yanıtın azlığının bir belirteci olarak MPV kullanılabilir.

Abstract:
Background: Clopidogrel therapy is the standard of care in patients with acute coronary syndrome (ACS) and stent implantation. However, concern arises because 25 % of subjects are nonresponders to clopidogrel. As this nonresponsiveness is associated with increased adverse outcome, detection of these subjects in daily practice is important in order to withhold a more aggressive therapy and closer follow up. In this study we aimed to evaluate the relation between mean platelet volume (MPV) which is an indicator of platelet activation and clopidogrel nonresponsiveness.Methods: A total of 217 patients who had been on clopidogrel therapy for any indication were enrolled in this study. Of these 217 cases, the diagnosis was STEMI in 56,2%, NSTEMI in 17,5%, stable angina pectoris (SAP) in 14,3% and unstable angina pectoris in 11,5%. Clopidogrel responsiveness was analyzed by Multiplate MP-0120 device by using the method of whole blood aggregometry. Blood samples were drawn 3,5 days after clopidogrel loading dose. The amount of ADP induced platelet aggregation was assessed as area under curve (AUC), and a cut off value of 500, above which the patient is considered as clopidogrel nonresponder, was used. MPV was analyzed from the blood which were sampled at the admission of the patient by using automatic hemocounter.Results: Among the 217 patients analyzed 45 were found to be clopidogrel nonresponder (%20,7). Mean MPV was found to be significantly higher in nonresponders compared to responders (8.651 vs. 8,163 p<0,001). When the patients were classified as stable angina (n=32) and ACS (n=185), although there was no association in SAP group (8,0 vs 8,3 p=0,5), MPV was significantly higher in nonresponders among ACS patients (8,7 vs 8,1 p<0,001). A cut of value of 8,4fl for MPV was detected in prediction of clopidogrel nonresponsiveness with a sensitivity of 66% and specificity of 68%.Conclusion: This study showed that high MPV values are associated with clopidogrel nonresponsiveness especially in patients with ACS.