Anaokulu velilerinin dijital ebeveynlik farkındalık durumları: Adıyaman ili örneği
Digital parenting awareness status of kindergarten parents: The case of Adiyaman province
Yazar: ELİF ATEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAMİDE ŞAHİNKAYASI
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Enformatik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Covid-19 pandemi sürecinde 3-6 yaş grubu çocukların bilişim teknolojileri kullanımındaki artış, yaşadıkları sorunlarla baş etmede ebeveynlerin nasıl bir yol izlediği,  bilişim teknolojileri kullanımı konusunda ne kadar bilinçli olduğu ve çocuğunun günlük yaşamında bilişim teknolojilerine yer verirken nasıl bir strateji izlediğini incelemektir. Araştırma 2021-2022 eğitim ve öğretim yılı Bahar döneminde Adıyaman ili merkez ilçesine bağlı üç semtteki toplam dokuz resmi anaokulda yapılmıştır. Araştırma karma araştırma yöntemi ile tasarlanmış olup iki kısımdan oluşmaktadır. Birinci kısım ilişkisel tarama, ikinci kısım deneme modelinde olup kontrol gruplu yarı-deneysel desendedir. Birinci kısımda Adıyaman ili merkez ilçesindeki 9 anaokulda öğrenim gören öğrencilerin velilerine matbu form şeklinde verilen ölçek ile velilerin bilişim teknolojileri kullanımının hangi düzeyde olduğu ve mevcut dijital ebeveynlik farkındalık düzeyleri belirlenmiştir. Veriler frekans, yüzde gibi betimsel istatistik ve Spearman's rho katsayısı, Kruskal Vallis H, ANOVA gibi çıkarımsal istatistik yöntemleriyle çözümlenmiştir. 
İkinci kısımda ise en çok katılım sağlayan bir okulda sınıflar her bir yaş grubu için kontrol ve deney grubu olarak rastgele ikiye ayrılmış olup, kontrol grubunun deney grubundan, deney grubunun da kontrol grubundan haberdar olmaması sağlanmıştır. Sonra anasınıfı öğretmenlerinden veliler ile düzenli olarak hangi kanaldan iletişim sağlıyor ise o kanaldan kontrol ve deney gruplarına çalışmaya katılım çağrısı ve ön-testin çevrimiçi şekilde ulaştırılması istenmiştir. Ardından eğitim (Dijital Ebeveynlik kavramı, Google Family Link ve YouTube Kids olmak üzere 3 adet video) aşamasına geçilmiştir. Öğretmenlerden araştırmacı tarafından hazırlanan üç adet videonun erişim linkinin sadece deney grubuyla paylaşılması ve onların izlenmesi istenmiştir. Bu eğitimden bir hafta sonra veliler üzerinde eğitimin etkisini belirlemek amacıyla öğretmenlerden deney ve kontrol grubuna son-test paylaşımının sağlanması, yani dijital ebeveynlik farkındalık ölçeğinin tekrar doldurulması istenmiştir. Ölçek verileri bağımsız gruplar Mann Whitney U yöntemi ile incelenmiştir. 
Araştırma sonuçlarına göre ebeveynlerin dijital ebeveynlik farkındalık düzeylerinin yüksek olduğu söylenebilir. Ebeveynlerin cinsiyeti, eğitim durumu, gelir durumu, çocuk sayısı, bilgisayar kullanım geçmişi ile alt boyutlar arasında bazı anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. İkinci kısımda verilen eğitim farkındalık düzeyinde anlamlı bir artış sağlamağı ancak velilerin bu konularda bilinçlenmesine katkı sunduğu görülmüştür.

Abstract:
The purpose of this study Covid-19 pandemic increased use of information technologies in the process of 3-6 age group children, parents live in the path of dealing with cyber-attacks followed, and were informed about their child's use of information technology is pursuing a strategy of ICT in daily life is to giving you a place to study. The research was conducted in a total of nine official kindergartens in three districts of the central district of Adıyaman province in the spring semester of the 2021-2022 academic year. The research is in mixed methods design and consists of two parts. The first part is causal-comparative research, the second part is in the experimental research and is in the quasi-experimental design with a control group. In the first part, the scale given to the parents of students studying at 9 kindergartens in the central district of Adıyaman province in the form of a printed form determined the level of information technology use of parents and the current level of awareness of digital parenting. The data were analysed though descriptive statistics such as frequency and inferential statistics like independent-sample t-test, and ANOVA.   
In the second part, in the school with the highest participation, the classes were randomly divided into two for each age group as a control and experimental group, and it was ensured that the control group was not aware of the experimental group, and the experimental group was not aware of the control group. Then, kindergarten teachers were asked to communicate regularly with parents through whichever channel they provide, to call for participation in the study to the control and experimental groups from that channel and to deliver the pre-test online. Then, education (3 videos prepared by the researcher including the concept of Digital Parenting, Google Family Link and YouTube Kids) was started. The teachers were asked to share the access link of the three videos only with the experimental group. One week later, in order to determine the effect of the training on parents, teachers were asked to provide post-test sharing to the experimental and control groups, that is, to refill the digital parenting awareness scale. The data were analyzed with independent groups Mann Whitney U test.
According to the results, parents' digital parenting awareness levels are high. Some significant relationships were found between the sub-dimensions of digital parenting awareness and the gender of the parents, educational status, income status, number of children, computer usage history. The education given in the second part does not significantly increase the sub-dimension scores, but contributes to the awareness of the parents on these issues.