Ortaokul matematik öğretmenlerinin Eğitim Bilişim Ağını kullanma durumları ve bireysel yenilikçilik özellikleri
Secondary school mathematics teachers' usage status of Education Information Network and their individual innovativeness characteristics
Yazar: ZEYNEP AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. FEZA ORHAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişim teknolojisi = Information technology ; Bireysel yenilikçilik = Individual innovativeness ; Eğitim Bilişim Ağı = Education Information Network ; Eğitim teknolojisi = Education technology ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers ; Teknoloji entegrasyonu = Technology integration ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Öğretim teknolojileri = Instructional technologies ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Milli Eğitim Bakanlığı tarafından kullanımı teşvik ve takip edilen Eğitim Bilişim Ağı (EBA) platformu, öğretim programına ve sınıf düzeylerine uygun olarak hazırlanmış, kontrolden geçmiş, ücretsiz dijital içerikleri barındırmaktadır. Bu araştırmada, son yıllarda içeriği zenginleştirilen ve yeniden yapılandırılan EBA'nın öğretmenler tarafından kullanım durumu, üzerinde çok çalışılmamış olan öğretmenlerin yeniliği benimseme kişisel özellikleri açısından analiz edilmiştir. Araştırmanın amaçları, ortaokul matematik öğretmenlerinin yenilikçilik özelliklerini, derslerinde EBA'dan dijital materyal kullanma durumunu, kullanmayanların kullanmama sebeplerini, kullananların kullanım amaçlarını tespit etmek, öğretmenlerin EBA kullanım sıklığını bireysel yenilikçilik özelliklerine ve çeşitli değişkenlere göre incelemektir. Araştırmada nedensel karşılaştırma yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak "EBA Kullanım Anketi" ile Kılıçer ve Odabaşı'nın Türkçe uyarlamasını yaptığı "Bireysel Yenilikçilik Ölçeği (BYÖ)" kullanılmıştır. İstanbul'un Kağıthane ilçesindeki 28 devlet ortaokulunda görev yapan toplam 151 matematik öğretmeninin oluşturduğu çalışma evreninden toplam 110 öğretmenin verileri araştırmada analiz edilmiştir. Araştırmaya katılan öğretmenlerinin BYÖ'den aldıkları puanlara göre; Rogers'in Yeniliğin Yayılımı Kuramı'ndaki benimseyen kategorilerinden sırasıyla en çok "erken benimseyenler" (%47,3) ve "temkinle benimseyen çoğunluk" (%41,8) kategorilerine dahil oldukları; "yenilikçilerin" oranının ise %8,2'de kaldığı tespit edilmiştir. Öğretmenlerinin toplamda %66,7'sinin EBA'daki dijital materyalleri derslerinde kullanmadığı, %33,3'ünün ise çeşitli sıklıklarla kullandığı görülmüştür. Derslerde EBA'dan dijital materyal kullanma durumları istatistiksel olarak; okulun teknolojik olanak durumuna ve EBA konulu seminere katılıma göre anlamlı farklılaşmakta, ancak kıdeme göre anlamlı farklılaşmamaktadır. Ayrıca, derslerde EBA'dan materyal kullanma sıklıklarının BYÖ puanlarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılaşmadığı; ancak derste kendi bilgisayarını kullanma durumunun BYÖ puanına göre, kendi bilgisayarıyla derslerine dijital materyal entegre edenler lehine istatistiksel olarak anlamlı farklılaştığı tespit edilmiştir. Bulgular değerlendirildiğinde, okulların %68'inin teknoloji entegrasyonu için yeterli şartlara sahip olmamasının ve EBA konulu seminere katılmama oranının yüksek (%59) olmasının, öğretmenlerin derslerinde EBA'dan dijital materyal kullanma oranının düşük çıkmasında etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Okulların teknolojik donanım ve altyapısının iyileştirilmesi ve EBA konulu seminer çalışmalarına katılım oranının artırılması EBA kullanım oranını artırmada etkili olabilir. İlaveten, araştırmada kendi bilgisayarını kullanarak uygun olmayan koşullarda da derslerine dijital materyal entegre edenlerin yenilikçilik özelliklerinin baskın olduğu göz önüne alındığında; yenilikçilik özellikleri yüksek öğretmenlerin teknoloji lideri olarak kullanılmasının, örnek uygulamaların tespit edilerek takdir ve teşvik edilmesinin de EBA kullanımının öğretmenler arasında yayılımını artırmada etkili olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The Education Information Network (EBA) platform, which is encouraged and monitored by the Ministry of National Education, contains free digital content that has been checked in accordance with the curriculum and grade levels. In this research, the usage status of EBA, whose content has been enriched and restructured in recent years, has been analyzed in terms of adopting innovation personal characteristics of teachers who have not been studied much. The aims of the research are to determine the innovation characteristics of secondary school mathematics teachers, the use of digital materials from EBA in their lessons, the reasons for the use of non-users, the purposes and frequencies of the users, and to examine the EBA usage frequency of the teachers according to their individual innovation characteristics and various variables. In the research, causal comparison method was used. "EBA Usage Questionnaire" and "Individual Innovation Scale" (IIS) which was adapted by Kerem Kılıçer and Ferhan Odabaşı in Turkish were used as data collection tools. The data of 110 teachers from a total of 151 mathematics teachers working in 28 public secondary schools in Kağıthane district of Istanbul were analyzed in the study. According to the scores of teachers from IIS; among Rogers' adopting categories in the Diffusion of Innovation Theory, they were mostly in the "early adopters" (47.3%) and "early majority" (41.8%) categories, respectively; the ratio of "innovators" remained at 8.2%. In total, 66.7% of teachers did not use EBA digital materials in their courses and 33.3% used them with various frequencies. The findings of the study demonstrate that teachers' use of dijital materials from the EBA differs statistically significant according to the technological equipment and infrastructure facilities of the schools and participation in seminar on EBA; but does not differ according to professional experience. In addition, the frequency of using materials from teachers' EBA in their lessons did not differ statistically according to their IIS scores; however, it was determined that the status of using their own computer in the course differed statistically significantly in favor of those who integrated digital material into their lessons with their own computer according to their IIS score. When the findings were evaluated, it was concluded that 68% of the schools do not have sufficient conditions for technology integration and the rate of not attending the EBA seminar is high (59%), which is effective in the low rate of teachers using digital materials from the EBA. Improving the technological equipment and infrastructure of schools and increasing the participation rate in effective seminars on EBA can be effective in increasing the EBA usage rate. In addition, considering the innovative features of the teachers who integrate digital material into their lessons under inappropriate conditions using their own computer in the research; It is thought that the use of teachers with high innovative features as technology leaders, determination and appreciation of exemplary practices will be effective in increasing the spread of EBA use among teachers.