Sanal gerçeklik uygulamasıyla desteklenen sosyal bilgiler öğretiminin incelenmesi
The investigation of the social studies teaching supported by a virtual reality application
Yazar: MELİKE AKÇELİK
Danışman: PROF. DR. BAHAR BARAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaokullar = Secondary schools ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Teknoloji entegrasyonu = Technology integration

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, sanal gerçeklik uygulamasıyla desteklenen ve keşif temelli etkinliklerin kullanıldığı sosyal bilgiler dersinde sürecin, öğrenci ve öğretmen deneyimlerinin incelenmesidir. Bu amaç kapsamında Orta Asya Türk Tarihi konusunun işlendiği VR Yurt SG uygulamasının kullanıldığı ders süreci planlanmıştır. Çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni ile yürütülmüş;  nicel ve nitel veri toplama araçları kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, 10- 12 yaş grubu dört çocuk ve öğrenme ortamında bulunup sürece dâhil olan bir sosyal bilgiler öğretmeninden oluşmaktadır. 

Veri toplama aracı olarak, Orta Asya Türk Tarihi Bilgi Formu, Orta Asya Türk Tarihi Çalışma Kitapçığı, Öğrenci Görüşme Formu, Öğretmen Görüşme Formu, Öğrenme Ortamı Gözlem Formu, Öğrenci Gözlem Formu ve Araştırmacı Günlüğü kullanılmıştır. Veri toplama araçlarının kullanımı şu şekildedir: Derslerden önce ve sonra öğrencilerin konuya ilişkin bilgilerinin belirlenmesi için bilgi formu; ders sürecinde SG uygulaması ile birlikte çalışma kitapçığı; ders sürecindeki dinamikleri gözlemlemek için öğrenme ortamı gözlem formu; öğrenci gözlem formu ve araştırmacı günlüğü kullanılmıştır. Son olarak uygulamadan önce ve sonra öğrenciler ve öğretmen ile yarı yapılandırılmış görüşme formunun kullanıldığı birebir görüşme yapılmıştır. Verilerin analizinde betimsel ve içerik analiz teknikleri kullanılmıştır.

Araştırma sonuçlarına göre, sanal gerçeklik uygulamasıyla desteklenen sosyal bilgiler dersinden sonra öğrencilerin bilgi formundaki sorulara verdiği yanlış cevaplar azalmış; konuya ilişkin bilgi ve kavramları bilme durumları artmıştır. Çalışma kitapçığında bulunan etkinliklerin tamamlanma ve doğru yapılma oranları etkinlik sayısının fazla olmasıyla ilişkilendirilmiştir. Öğrenciler az sayıda yer alan etkinlikleri daha çok boş bırakmış ya da yanlış yapmışlardır. Ayrıca öğrenciler SG ile ders işlemenin gerçek yaşam deneyimleri ile öğrenme imkânı sunduğu, öğrenmeye katkı sağladığı ve dersi eğlenceli hale getirdiğini ifade etmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda, beceriler ile ilgili daha fazla etkinlik yapılması, öğrencinin sanal gerçeklik ortamında yalnız bırakılmaması ve uygulama kullanımının yönergelerle desteklenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Sanal gerçeklik uygulaması, sosyal bilgiler öğretimi, teknoloji entegrasyonu.

Abstract:
The main purpose of this study is to examine the process, student and teacher experiences in the social studies course, which is supported by virtual reality application and discovery-based activities are used. Within the scope of this purpose, the course process in which the VR Yurt SG application, in which the Central Asian Turkish History is covered, is used, has been planned. In the research carried out in the case study design, which is one of the qualitative research methods, quantitative and qualitative data collection tools were used. The study group of the research consists of four children aged 10-12 and a social studies teacher who is involved in the learning environment and is involved in the process.

As data collection tools, Central Asian Turkish History Information Form, Central Asian Turkish History Workbook, Student Interview Form, Teacher Interview Form, Class Observation Form, Student Observation Form and Researcher's Diary were used. The use of data collection tools is as follows: Information form to determine the knowledge of the students on the subject before and after the lessons; workbook with SG application in the course process; learning environment observation form to observe the dynamics in the lesson process; student observation form and researcher diary were used. Finally, before and after the application, one-on-one interviews were conducted with the students and the teacher using a semi-structured interview form. Descriptive and content analysis techniques were used in the analysis of the data.

According to the results of the research, after the social studies course supported by the virtual reality application, the wrong answers given by the students to the questions in the information form decreased; The level of knowing the knowledge and concepts related to the subject has increased. Students left less number of activities mostly blank or made mistakes. In addition, students stated that teaching with SG provides the opportunity to learn with real life experiences, contributes to learning and makes the lesson fun. In line with the results obtained from the research, it is recommended to do more activities related to the skills, not to leave the student alone in the virtual reality environment, and to support the use of the application with instructions.

Keywords: Virtual reality application, social studies teaching, technology integration.