Yeni imidazol bazlı monomerlerin sentezleri ve uygulamaları
Synthesis and application of new imidazole based monomers
Yazar: MURAT YILDIZ
Danışman: PROF. DR. SERAP ALP
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Kimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Kimya = Chemistry ; Polimer Bilim ve Teknolojisi = Polymer Science and Technology
Dizin: Monomerler = Monomers ; Polimerler = Polymers ; İmidazoller = Imidazoles ; İyonik sıvılar = Ionic liquids

Özet:
Bu çalışmada imidazol grubu içeren yeni monomerler sentezlenmiş ve elde edilen monomerlerin çeşitli uygulamalarda kullanılabilirliğinin ortaya koyulması amacıyla çeşitli uygulama çalışmaları gerçekleştirilmiştir. İmidazol halkasının C2 karbonuna bağlı bulunan asidik hidrojen yerine hidroksimetil grubu takılarak molekülün hem kararlılığının arttırılması hem de eterik ve esterik yapıdaki türevlendirmelerin bu konumdan gerçekleştirilmesi ile genel imidazol halkasının aktifliğinin arttırılması hedeflenmiştir.

Başlangıç olarak belirlenen imidazol türevleri 2-hidroksimetil-1-metilimidazol (2-HM-1-MIm) ve 2-hidroksimetil-1-vinilimidazol (2-HM-1-VIm) bileşikleri sentezlenmiştir. Azot ve oksijen üzerinden gerçekleştirilen eterleşme, esterleşme tepkimeleri ile türevlendirmeler yapılmış, kuaternizasyon tepkimeleri ile polimerleştirme uygulamaları için allilik ve akrilik gruplar kullanılmıştır. Ayrıca polikondenzasyon monomeri olarak planlanan diol yapıları sentezlenmiştir. Sentezlenen monomerlerin yapıları FT-IR, 1H NMR ve 13C NMR yöntemleri ile aydınlatılmış, termal davranışları TGA yöntemleri ile belirlenmiştir.

Elde edilen bazı monomerlerin iletkenlik, tekstil, polimerleşme uygulamaları çalışılmıştır. Fotopolimerizasyon, kopolimerizasyon, radikalik polimerimerizasyon ve polikondenizasyon yöntemleri ile üretilen polimerlerin yapısal karakterizasyonları gerçekleştirilmiştir.

Abstract:
In this study, new monomers containing imidazole group were synthesized and various application studies were carried out in order to demonstrate the usability of the obtained monomers in various applications. It is aimed to increase the stability of the molecule by replacing the acidic hydrogen attached to the C2 carbon of the imidazole ring, by replacing the acidic hydrogen group, and to increase the activity of the general imidazole ring by performing derivatizations in etheric and esteric structures from this position. 

Initially compound determined imidazole derivatives 2-hydroxymethyl-1-methylimidazole (2-HM-1-MIm) and 2-hydroxymethyl-1-vinylimidazole (2-HM-1-VIm) compounds were synthesized. Derivatizations were made by etherification and esterification reactions carried out over nitrogen and oxygen, and allylic and acrylic groups were used for polymerization applications with quaternization reactions. In addition, diol structures planned as polycondensation monomers were synthesized. The structures of the synthesized monomers were elucidated by FT-IR, 1H NMR and 13C NMR methods, and their thermal behavior was determined by TGA methods. 

Conductivity, textile and polymerization applications of some monomers obtained were studied. Structural characterizations of polymers produced by photopolymerization, copolymerization, radical polymerization and polycondenization methods were carried out.