COVID-19 hastalarında nötrolizan antikor düzeyinin 6 aylık prospektif izlemi
6-month prospective follow-up of neutralizing antibody level in COVİD-19 patients
Yazar: ZEYNEP GÜREL
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM ERAYMAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology
Dizin: Antikorlar = Antibodies ; COVID 19 = COVID 19 ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Pandemiler = Pandemics ; Prospektif çalışmalar = Prospective studies ; Seroloji = Serology

Özet:
Amaç: COVID-19 pandemisi tüm dünyayı halen etkilemektedir. Hastalıktan korunmada, 
reenfeksiyonların önlenmesinde ve aşı çalışmalarında humoral yanıtın aydınlatılması yol 
gösterici olmaktadır. Çalışmamızın amacı COVID-19 enfeksiyonu sonrası oluşan antikor 
yanıtları ve bunları etkileyen faktörleri belirlemektir.
Yöntem: Çalışmamıza COVID-19 PCR testi pozitif olan 100 hasta dahil edildi. Hastaların
7. gün, 15. gün , 30. gün 3. ay ve 6. ayda COVID-19 IgM ve IgG antikor düzeyleri takibi 
yapıldı. Hastaların yaşları, cinsiyetleri, komorbiditeleri, semptomları, BT sonuçları, 
laboratuvar değerleri ile antikor düzeyleri karşılaştırıldı.
Bulgular: Hastaların COVID-19 IgM ve IgG antikorları sırasıyla 7. günde % 69 ve % 49; 
15. günde % 96 ve %98; 30. günde %76 ve % 98; 3. ayda % 65 ve %94; 6. ayda %35 ve 
%100 oranında pozitif saptandı.Halsizlik, öksürük, nefes darlığı, ishal semptomları olan 
hastalarda antikor düzeyleri yüksek bulundu. Göğüs BT' de tutulumu olan hastalarda antikor 
düzeyleri daha yüksek saptandı. Yatan hastalarda ayaktan takip edilen hastalara göre antikor 
düzeyleri daha yüksek bulundu. Lenfosit sayısı, ALT, AST, D-dimer, fibrinojen, ferritin,
CRP, prokalsitonin düzeyleri ile antikor düzeyleri arasında pozitif yönde korelasyon 
görüldü. 
Sonuç: COVID-19 geçiren hastalarda büyük oranda nötrolizan antikorların oluştuğu ve 6 ay 
boyunca devamlılık gösterdiği bulundu. Hastalığı semptomatik geçirenler ve daha şiddetli 
geçirenlerde antikor düzeyleri daha yüksek bulundu. 
Anahtar kelimeler: COVID-19, Nötrolizan Antikor, Seroloji

Abstract:
Objective: The COVID-19 pandemic still affects the whole world. Clarifying the humoral 
response in guiding in disease prevention, prevention of reinfections and vaccine studies.
The aim of our study is to determine the antibody responses that occur after COVID-19 
infection and the factors affecting them.
Method: One hundred patients with positivite COVID-19 PCR test were included in our 
study. COVID-19 IgM and IgG antibody levels of the patients were followed up on the 7th 
day, 15th day, 30th day, 3rd month and 6th month. Age, gender, comorbidities, symptoms, 
CT results, influenza and pneumococcal vaccines, transmission routes, laboratory values and 
antibody levels of the patients were compared.
Results: COVID-19 IgM and IgG antibodies of the patients were positive, respectively, 69% 
and 49% on the 7; 96% and 98% at day 15; 76% and 98% at day 30; 65% and 94% at 3
months; at 6 months, 35% and 100%. Antibody levels were found to be higher in patients 
with symptoms of weakness, cough, shortness of breath, diarrhea. Antibody levels were 
found to be higher in patients with involvement in chest CT. Antibody levels were found to 
be higher in inpatients than in outpatients. There was a positive correlation between
lymphocyte count, ALT, AST, D-dimer, fibrinogen, ferritin, CRP, procalcitonin levels and 
antibody levels.
Conclusion: It was found that neutralizing antibodies were formed to a large extent in 
patients with COVID-19 and persisted for 6 months. Antibody levels were found to be higher 
in those who had symptomatic and more severe disease.
Keywords: COVID-19, Neutralizing Antibody, Serology