Farklı vertikal yüz paternine sahip bireylerde transversal maksiller ark boyutları ve palatal ruga morfolojilerinin üç boyutlu olarak incelenmesi
Three-dimensional investigation of palatal rugae morphologies and transversal maxillary ARCH dimensions in individuals with different vertical facial patterns
Yazar: MUHAMMET YEŞİLKAYA
Danışman: DOÇ. DR. ERSİN YILDIRIM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı / Ortodonti Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Damak = Palate ; Dental ark = Dental arch ; Maksilla = Maxilla ; Maloklüzyon = Malocclusion ; Morfoloji = Morphology ; Ortodonti = Orthodontics ; Sefalometri = Cephalometry ; Yüz morfolojisi = Facial morphology

Özet:
Bu çalışmada, farklı vertikal yüz paternine sahip bireylerdeki palatal rugaların sayı, uzunluk ve şekil özelliklerinin, transversal maksiller ark boyutuyla ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Restrospektif olarak planlanan bu çalışmada, 330 bireye ait tedavi öncesi lateral sefalogramlar ve alçı tanı modelleri incelenmiş, vertikal yüz paternine göre üç eşit grup oluşturulmuştur. Sayısal üç boyutlu üst çene modelleri elde edilerek, transversal maksiller ark boyutu yönünden üç alt gruba ayrılmıştır. Palatal ruga morfolojileri, sayı, uzunluk ve şekil yönünden incelenerek gruplar arasında korelasyon aranmıştır. Değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu histogram grafikleri ve Kolmogorov-Smirnov testi ile incelenmiş; kategorik değişkenler Pearson Ki Kare Testi ile karşılaştırılmıştır. Normal dağılım göstermeyen değişkenlerin karşılaştırılmasında ise Mann Whitney U testi ve Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Sonuçlar, anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir.
Uzunluklarına göre sınıflandırılmış palatal ruga sayılarının, cinsiyet ve farklı transversal maksiller ark boyutlarına göre karşılaştırılması sonucunda istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p>0,05). Farklı vertikal yüz paternine sahip bireylerdeki primer ve sekonder ruga sayıları arasında ise istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Şekillerine göre sınıflandırılmış palatal ruga sayıları ile transversal maksiller ark boyutu ve yüz paterni arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilirken (p<0,05), cinsiyet ile arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p>0,05).
Çalışmamızda elde edilen bulgulara göre, vertikal yüz paterniyle transversal maksiller ark boyutu ve palatal ruga uzunlukları arasında anlamlı ilişki olduğu; vertikal yüz paterni kısadan uzuna doğru değiştikçe transversal maksiller ark boyutunun azalarak genişten dara doğru, palatal ruga uzunluklarının ise artarak sekonderden primere doğru değiştiği tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, it has been aimed to evaluate the relationship between the number, length and shape characteristics of palatal rugaes in individuals with different vertical facial pattern and the size of the transversal maxillary arch.
In this retrospective study, pre-treatment lateral cephalograms and plaster diagnostic models belonging to 330 individuals have been examined, and three equal groups have been formed according to the vertical facial pattern. Digital three-dimensional maxillary models have been obtained and have been divided into three subgroups in terms of transversal maxillary arch size. Palatal rugae morphologies have been examined in terms of number, length and shape, and the correlation between the groups has been tried to be found. The conformity of the variables to the normal distribution has been examined through with histogram graphics and Kolmogorov-Smirnov test; categorical variables have been compared with the Pearson Chi-Square Test. Mann Whitney U test and Kruskal Wallis test have been used to compare the variables which do not show normal distribution. The results have been evaluated at the significance level of p<0.05.
No statistically significant difference has been found as a result of comparing the palatal rugae numbers classified according to their lengths with their gender and different transversal maxillary arch sizes (p>0.05). A statistically significant difference has been found between the primary and secondary rugae numbers in individuals with different vertical facial patterns (p<0.05). While a statistically significant relationship has been found between palatal rugae numbers classified according to their shapes and transversal maxillary arch size and facial pattern (p<0.05), no statistically significant relationship has been found between it and gender (p>0.05).
According to the findings obtained in our study, it has been determined that there was a significant relationship between vertical facial pattern and transversal maxillary arch size and palatal rugae lengths and that the size of the transversal maxillary arch decreased from wide to narrow and that palatal rugae lengths increased from secondary to primary as the vertical facial pattern changes from short towards long.