Tip 2 diyabetli bireylerde beslenme bilgi düzeyininsağlıklı beslenme tutumuna ve obeziteye etkisinindeğerlendirilmesi
The level of nutritional knowledge in individuals with type 2 diabetes the effect of healthy eating attitude and obesityevaluation of
Yazar: EBRAR KESKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GAMZE ŞANLI AK
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Tip 2 diyabetin en önemli risk faktörleri obezite ve sağlıksız beslenmedir. Tip 2 diyabet
risk faktörlerinin önlenebilmesi ve prevalansının düşürülmesi için sağlıklı beslenme
tutumunun kazanılması elzemdir. Sağlıklı beslenme tutumunun kazanılmasında ise
beslenme bilgi düzeyi etkin rol oynar çünkü bilgi düzeyi beslenme davranışını etkiler. Bu
araştırmanın amacı ise, Tip 2 diyabetli bireylerde beslenme bilgi düzeyinin sağlıklı
beslenme davranışı ve obezite üzerindeki etkisinin değerlendirilmesidir. Bu araştırma
evrenini Türkiye'de Tip 2 diyabet tanısı almış yetişkin bireyler oluşturmaktadır. 194
erkek ve 190 kadın olmak üzere toplamda 384 yetişkin gönüllü birey katılım sağlamıştır.
Çalışma kapsamında katılımcılara demografik bilgilerinin, genel hastalık bilgilerinin,
öğün tüketim sıklıklarının ve antropometrik ölçümlerinin sorgulandığı anket, Beslenme
Bilgi Ölçeği (BBÖ) ve Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ) online form
yolu ile katılımcılara uygulanmıştır. Çalışma bulguları değerlendirildiğinde;
katılımcıların %88,3'ü aşırı kilolu veya obezdi. Tip 2 diyabetli katılımcıların SBİTÖ
toplam skor ortalaması 59,88 puan olarak orta düzeyde bulunmuştur ve BBÖ toplam skor
ortalaması ise 77,08 puan olarak düşük bulunmuştur. BBÖ toplam skor ile SBİTÖ
arasında pozitif yönlü istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardı (p<0,05). BBÖ toplam skoru
ile vücut ağırlığı ve BKİ arasında negatif yönlü istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardı
(p<0,05). Sonuç olarak bu çalışmada Tip 2 diyabetli bireylerde beslenme bilgi düzeyinin
sağlıklı beslenme tutumu ve obezite üzerinde önemli etkileri olduğu görülmüştür. Ancak
daha geniş örnekleme sahip çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
The most important risk factors for type 2 diabetes are obesity and unhealthy diet. It is
essential to acquire a healthy eating attitude in order to prevent type 2 diabetes risk factors
and reduce its prevalence. On the other hand, the level of nutritional knowledge plays an
active role in acquiring a healthy eating attitude, because the level of knowledge affects
nutritional behavior. The aim of this research is to evaluate the effect of nutritional
knowledge level on healthy eating behavior and obesity in individuals with type 2
diabetes. This research universe consists of adult individuals diagnosed with Type 2
diabetes in Turkey. a total of 384 adult volunteers, including 194 men and 190 women,
participated. Within the scope of the study, a questionnaire in which demographic
information, general disease information, frequency of meal consumption and
anthropometric measurements were questioned to the participants, the Nutrition
Information Scale (BBÖ) and the Healthy Eating Attitude Scale (SBITÖ) were applied to
the participants via online form. When the study findings were evaluated, 88.3% of the
participants were overweight or obese. The average total SBITÖ score of the participants
with type 2 diabetes was found to be moderate at 59.88 points and the total BBÖ score
average was found to be low at 77.08 points. There was a positive statistically significant
relationship between the total BBÖ score and SBITÖ (p<0.05). Dec. There was a negative
statistically significant relationship between the total Dec score and body weight and BMI
(p<0.05). As a result, in this study, it was found that the level of nutritional knowledge in
individuals with type 2 diabetes has significant effects on healthy eating attitude and
obesity. However, studies with a wider sample are needed.