HIV ile enfekte kişilerde görülen kanserlerin incelenmesi
Cancers in people living with HIV
Yazar: YILDIZ VERDİ
Danışman: PROF. DR. İLYAS DÖKMETAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: AIDS = AIDS ; HIV = HIV ; HIV enfeksiyonları = HIV infections ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Seroprevalans = Seroprevalence ; İnsidans = Incidence

Özet:
Giriş: HIV enfeksiyonu olan hastalarda yeni tedavi rejimleri ile birlikte beklenen yaşam süresi uzamakta ve yaşla birlikte komorbiditelerde artış görülmektedir. Bu popülasyonda görülen AIDS tanımlayıcı olan ve olmayan kanserler özellikle yüksek mortaliteye neden olmaları sebebiyle önemlidir. Türkiye'de HIV pozitif bireylerde görülen kanserlerle ilgili sınırlı sayıda çalışma mevcuttur. Çalışmamızda ADCs ve NADCs insidans ve prevalansını belirlemek, her iki grup arasındaki epidemiyolojik farklılıkları, olası mortalite prediktörlerini incelemek amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şişli Hamidiye Etfal Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği'nde kesitsel, retrospektif vaka çalışması olarak gerçekleştirildi. Ocak 2011- Aralık 2019 tarihleri arasında HIV/AIDS tanısı almış olan hastalardan, histopatolojik olarak kanser tanısı alan hastalar incelendi. Hastaların demografik, klinik, laboratuvar verileri, alışkanlıkları, ilaç kullanım bilgileri dosya kayıtlarından elde edildi. Yıllara göre ADCs ve NADCs insidansını belirlemek için, kanser tanı yılları üçer yıllık periyodlara ayrılarak incelendi (periyod 1; 2011-2013, periyod 2; 2014-2016, periyod 3; 2017-2019).
Bulgular: Çalışmamıza dahil ettiğimiz 1438 hastanın 57 (%3,9)'sinde kanser saptandı. Hastaların kanser tanı anında yaş ortalaması 43,7, kanser tanı anında CD4 sayısı ortalama 272,3±244,4 (6-1124)/mm³ idi. HIV tanı anındaki yaş ortalaması, ileri yaş grup oranı, HBsAg ve/veya Anti HCV pozitiflerin oranı,  HIV RNA (kopya/ml) ortalaması, düşük CD4+ T lenfosit ortalaması kanser olanlarda olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (p=0001, p=0,0001, p=0,006, p=0,0001).  5133,55 hasta-yılı izlenen hastaların  kanser insidansı 11,1 (%95 CI, 8,58-14,37)/1000 hasta-yılı saptandı. Hastalardan 32 (%56) kişi AIDS tanımlayıcı kanser, 25 (%44) kişi AIDS tanımlayıcı olmayan kanser idi. ADCs insidansı 1. periyotta 6,10 iken, 2. periyotta 9,21'e yükseldi, 3.periyotta ise 5,09'a geriledi. NADCs insidansının ise 1.periyottan 3.periyoda ilerlerken 8,14'ten 3,89 'a gerilediği görüldü. Özellikle ADCs grubunun kanser ve HIV tanısını eş zamanlı alma oranın yüksekliği dikkat çekti (23, %72). ADCs grubunda 23 (%71,8) kişide Kaposi sarkomu, 9 kişide ise NHL saptandı. NADCs grupta ise en sık Hodgkin lenfoma ve akciğer kanseri saptandı. Azalan sıklıkla genitoüriner sistem, gastrointestinal sistem, tiroid ve meme kanserleri görüldü. ADCs grubu NADCs grubu ile karşılaştırıldığında, ortalama CD4 sayısının daha düşük, ortalama HIV RNA düzeyinin daha yüksek olduğu istatistiksel olarak anlamlı saptandı (p=0,0121, p=0,0001,). NADCs grubunda ise ileri yaş grup oranı belirgin yüksek saptandı (p=0,0322). Hastalardan ADCs tanılı 4 kişi, NADCs tanılı 7 kişi kaybedildi.
Sonuç: Bu çalışma ülkemiz için AIDS tanımlayıcı kanserlerin hala sorun teşkil ettiğini, hastaların takipleri sırasında olduğu kadar, HIV tanı anında da kanser açısından ayrıntılı incelenmesini gerektiğini göstermektedir. ART tedavisine erken başlanması, kanser tarama programları geliştirilmesi ve kanser hastalarına multidisipliner yaklaşılması morbidite ve mortaliteyi azaltacak en önemli faktörlerdir.
Anahtar kelimeler: HIV, AIDS, kanser, AIDS tanımlayıcı kanser, AIDS tanımlayıcı olmayan kanser, seroprevalans, insidans

Abstract:
Introduction: In patients with HIV infection, life expectancy increases with new treatment regimens and comorbidities increase with age. The AIDS-defining (ADCs) and non-AIDS-defining cancers(NADCs) seen in this population are especially important because they cause high mortality. There are limited number of studies available regarding cancers seen in HIV-positive individuals in Turkey. In our study, we aimed to determine the incidence and prevalence of ADCs and NADCs, to examine the epidemiological differences between the two groups and possible mortality predictors.
Materials and Methods: The study was conducted as a cross-sectional, retrospective case study at Health Sciences University Şişli Hamidiye Etfal Health Practice and Research Center Infectious Diseases and Clinical Microbiology Clinic. Among patients diagnosed with HIV / AIDS between January 2011 and December 2019, patients diagnosed with cancer histopathologically were examined. The demographic, clinical, laboratory data, habits, drug use information of the patients were obtained from the file records. In order to determine the incidence of ADCs and NADCs by years, the years of cancer diagnosis were examined by dividing them into three-year periods (period 1; 2011-2013, period 2; 2014-2016, period 3; 2017-2019).
Results: Cancer was detected in 57 (3.9%) of the 1438 patients we included in our study. The mean age of the patients at the time of cancer diagnosis was 43.7, and the mean CD4 count at the time of cancer diagnosis was 272.3 ± 244.4 (6-1124) / mm³. Mean age at the time of HIV diagnosis, advanced age group ratio, HBsAg and / or Anti HCV positive rate, HIV RNA (copies / ml) mean, low CD4 + T lymphocyte mean were found to be statistically significantly higher in those with cancer than in those without cancer (p = 0001, p = 0.0001, p = 0.006, p = 0.0001). The cancer incidence of 5133.55 patient-years was 11.1 (95% CI, 8.58-14.37) / 1000 patient-years. 32 (56%) of the patients were AIDS-defining cancer, and 25 (44%) patients were non-AIDS-defining cancer. While the incidence of ADCs was 6.10 in the 1st period, it increased to 9.21 in the 2nd period and declined to 5.09 in the 3rd period. It was observed that the incidence of NADCs decreased from 8.14 to 3.89 as it progressed from the 1st period to the 3rd period. The high rate (72%) of simultaneous diagnosis of cancer and HIV in the ADCs group was particularly noticeable. Kaposi sarcoma was found in 23 (71.8%) individuals in the ADCs group, and NHL was found in 9 patients. Hodgkin lymphoma and lung cancer were the most common in the NADCs group. With decreasing frequency, genitourinary system, gastrointestinal system, thyroid and breast cancers were seen. When the ADCs group was compared with the NADCs group, it was found that the mean CD4 count was lower and the mean HIV RNA level was higher (p = 0.0121, p = 0.0001,). In the NADCs group, the rate of advanced age group was significantly higher (p = 0.0322). Four patients with ADCs and 7 patients with NADCs died.
Conclusion: This study shows that AIDS-defining cancers are still a problem in  our country, and patients should be examined in terms of cancer at the time of HIV diagnosis as well as during their follow-up. Early initiation of ART treatment, development of cancer screening programs, and a multidisciplinary approach to cancer patients are the most important factors that reduce morbidity and mortality.
Keywords: HIV, AIDS, cancer, AIDS-defining cancer, non-AIDS-defining cancer, seroprevalence, incidence