Yüksek fırında iki döküm arası sürenin optimizasyonu
Optimization of duration between two castings in blast furnace
Yazar: MEHMET GÖKOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER SALTUK BÖLÜKBAŞI
İskenderun Teknik Üniversitesi / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Dökümler = Castings ; Matkap uçları = Twist bit ; Yüksek fırın = Blast furnace

Özet:
Günümüzde çelik, önemli bir mühendislik ve yapı malzemesi olmaya devam etmektedir. Çelik üretiminde gelişen teknoloji ile çeşitli üretim yöntemleri geliştirilmesine rağmen çelik üretim sürecinde, YF'lerde üretilen sıvı ham demir (SHD) ile çelik üretimi önemli bir paya sahiptir. Son yıllarda YF'lerde iki döküm arası sürenin optimizasyonu çelik üretiminde, üretim sürekliliği ve verimliliği açısından en önemli konulardan biri haline gelmiştir. 

Bu tez çalışmasında, YF'lerde üretim ve proses güvenliğini sağlayarak iki döküm arası geçen sürenin en uygun şekilde tespiti için çalışmalar yapılmıştır. YF  tepesinden  şarj edilen demir içerikli malzemeler-metalurjik kok, tüyerlerden enjekte edilen pulverize kömür (PCI), üflenen sıcak hava miktarı, enjekte edilen oksijen, şarj sayısı, şarj hızı, hazne boyut ölçüleri, torpedo seviye cihazlarından elde edilen SHD miktarı ve cüruf için potalardan alınan cüruf miktarı değerleri ile ilgili test çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışma kapsamında YF'de, SHD'nin  hazneden alınmasına etki eden bu parametreler ile Minitab 20 programı kullanarak regresyon-modelleme-korelasyon çalışmaları yapılarak YF hammadde ve proses şartlarına  uygun iki döküm arası optimum süre belirlenmiştir. Bu analizler sonucunda iki döküm arası süreye; şarj hızı, üflenen sıcak hava miktarı, enjekte edilen oksijen miktarının etkili olduğu, ancak metalurjik kok kalitesi parametlerinin etki etmediği tespit edilmiştir.

Abstract:
Today, steel continues to be an important engineering and construction material. Although various production methods have been developed with the developing technology in steel production, liquid raw iron (LRI) produced in BF's has an important share in the steel production process. In recent years, optimization of the time between castings in BF's has become one of the most important issues in steel production in terms of production continuity and efficiency.

In this thesis, studies were done to determine the most appropriate time between two castings by ensuring production and process safety in BF's. Test studies were carried out on the ferrous materials charged from the YF top-metallurgical coke, pulverized coal (PCI) injected from tuyeres, amount of blown hot air, injected oxygen, number of charges, charging speed, chamber size dimensions, amount of LRI from torpedo level devices and taken crucibles for slag. Within the scope of this study, regression-modelling-correlation studies were carried out using Minitab 20 program with these parameters that affect the removal of LRI from the hearth, and the optimum time between two castings suitable for BF's raw material and process conditions was determined. As a result of these analyzes, the time between two castings; It was determined that charging speed, amount of blown hot air, amount of injected oxygen were effective, but it was determined that the metallurgical coke quality parameters were not affected.