Toraks travması ile yoğun bakıma kabul edilen hastalarda mortalite ve morbiditenin seçili biyomarkerlar ve parametreler ile öngörülmesinin araştırılması
The investigation of predicting mortality and morbidity in patients admitted to intensive care unit with thoracic trauma using selected biomarkers and parameters
Yazar: SÜLEYMAN SENCER ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. PINAR KARABACAK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
ÖZET
Toraks Travması ile Yoğun Bakıma Kabul Edilen Hastalarda Mortalite ve Morbiditenin Seçili Biyomarkerlar ve Parametreler ile Öngörülmesinin Araştırılması
Yoğun bakımda toraks travması sonrası morbidite ve mortaliteyi öngörmeye yönelik bu prospektif çalışma, 50 yoğun bakım hastasının klinik ve biyokimyasal verilerini değerlendirmiştir. Araştırmada, cinsiyet, yaş, sigara kullanımı gibi demografik faktörlerin yanı sıra, ISS, RTS gibi travma skorlama sistemleri ve ROX indeksi ile PaO₂/FiO₂ oranı, FiO₂ gibi oksijenizasyon parametreleri incelenmiştir.
Çalışmamız, ROX indeksinin, mortalite oranları arasındaki ilişkide kritik bir gösterge olarak ortaya çıkmasını vurgulamaktadır. Düşük ROX indeksi değerleri, yüksek mortalite riski ile ilişkilendirilmiştir, bu da ROX indeksinin klinik pratikte kullanımına farklı bir bakış açısı ile elde edilmiştir. 
Travma skorlama sistemlerinin de mortalite tahmininde etkili olduğu görülmüştür. Ayrıca, travmaya özel olmayan ancak yoğun bakım pratiğinde kullanılan APACHE II, SOFA gibi hastaların genel sağlık durumunu ve organ yetmezliği risklerini değerlendirme konularında kullanılan skorlama sistemleri ile de kritik bilgiler sağlanmıştır.
Özellikle dikkat çeken bir diğer bulgu ise, SP-D seviyelerindeki değişimdir. Araştırmamızda, SP-D'nin ölüm ile sonuçlanan hastalarda 1. günden 7. güne anlamlı bir artış gösterdiği belirlenmiştir. Bu bulgu, SP-D seviyelerinin zaman içindeki değişiminin, travma hastalarında mortalite tahmininde potansiyel bir gösterge olabileceğini ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, SP-D seviyelerinin, toraks travma hastalarında daha kapsamlı olarak izlenmesinin fayda sağlayabileceğini düşündürmektedir.
Sonuç olarak, bu çalışma, toraks travması sonrası yoğun bakım hastalarında mortalite ve morbiditeyi öngörmede kullanılabilecek biyokimyasal ve klinik göstergelerin değerini vurgulamaktadır. ROX indeksi, travma skorları, SP-D seviyeleri ve yoğun bakım pratiğinde kullanılan diğer skorlama sistemleri gibi parametrelerin klinik karar verme süreçlerinde etkin bir şekilde kullanılması, hasta yönetimi stratejilerinin optimizasyonuna katkıda bulunabilir.

Anahtar Kelimeler: Yoğun Bakım Ünitesi, Toraks Travma, Mortalite, Sürfaktan-D, ROX İndeks, Travma Skorlama Sistemleri

Abstract:
ABSTRACT
The Investigation of Predicting Mortality and Morbidity in Patients Admitted to Intensive Care Unit with Thoracic Trauma Using Selected Biomarkers and Parameters
This prospective study aimed to predict morbidity and mortality after thoracic trauma in intensive care unit evaluated clinical and biochemical data of 50 intensive care unit patients. The research examined demographic factors such as gender, age, and smoking status, as well as trauma scoring systems like ISS and RTS and oxygenation parameters including the ROX index, PaO₂/FiO₂ ratio and FiO₂.
Our findings underscore the critical role of the ROX index as an indicator in the relationship with mortality rates. Low ROX index values have been associated with high mortality risk, offering a different perspective on the clinical application of the ROX index.
Trauma scoring systems have also been found to be effective in predicting mortality. In addition, critical information was also provided by scoring systems that are not specific to trauma but are used in intensive care practice, such as APACHE II and SOFA, which are used to assess the general health status of patients and the risk of organ failure.
Another particularly noteworthy finding was the change in surfactant D levels. In our study, surfactant D showed a significant increase from day 1 to day 7 in patients who died. This finding suggests that the change in surfactant D levels over time may be a potential indicator for mortality prediction in trauma patients.. These results suggest that more comprehensive monitoring of surfactant D levels in thoracic trauma patients may be beneficial.
In conclusion, this study highlights the value of biochemical and clinical indicators that can be used to predict mortality and morbidity in intensive care patients after thoracic trauma. Effective use of parameters such as ROX index, trauma scores, Surfactant-D levels and other scoring systems used in intensive care practice in clinical decision-making processes may contribute to the optimization of patient management strategies.

Keywords: Intensive Care Unit, Thoracic Trauma, Mortality, Surfactant-D, ROX Index, Trauma Scoring Systems