Reel faizler ve tasarruf yatırım ilişkisi
Real interest rates and saving investment relationship
Yazar: NAZAN KILIÇ
Danışman: PROF. DR. ERDİNÇ TELATAR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Faiz = Interest ; Feldstein-Horioka = Feldstein-Horioka ; Reel faiz = Reel interest ; Sermaye hareketleri = Capital movements ; Tasarruf = Saving ; Tasarruf mevduatı = Saving deposits ; Türk ekonomisi = Turkish economy ; Uluslararası sermaye hareketleri = International capital movements ; Yabancı sermaye yatırımları = Foreign capital investments ; Yatırımlar = Investments

Özet:
Bu çalışmanın amacı uluslararası sermeye hareketliliğinin bir belirleyicisi olarak tasarruf ve yatırım ilişkisinin reel faizler bağlamında incelenmesidir. Bu çerçevede öncelikle uluslararası sermeye hareketlerini belirleyen faktörler ve uluslararası sermayenin ne ölçüde hareketli olduğunu tespit etmede kullanılan yöntemler ele alınmıştır. Reel faizlerin uluslararası sermaye hareketlerinin seyrinde nasıl bir etkisi olduğunun da ortaya konulmasının ardından, Feldstein-Horioka açmazı olarak da adlandırılan tasarruf-yatırım eşitliği hipotezi ile ilgili literatür incelenmiştir. Bu bağlamda, söz konusu hipotezi yeniden ele alarak farklı yöntemler, dönemler ve ülke grupları için test eden çalışmalar ile bu hipoteze getirilen eleştiriler ele alınmış, tasarruf yatırım eşitliği hipotezini reel faizlerin etkisini dikkate alarak inceleyen çalışmalara yer verilmiştir. Son olarak Türkiye ekonomisinde tasarruf-yatırım eşitliği hipotezinin geçerli olup olmadığını reel faizleri de göz önünde bulundurarak incelemek amacıyla 1970-2005 dönemini kapsayan bir zaman serisi analizi yapılmıştır. Çalışma sonucunda Türkiye ekonomisi için kısa dönemde reel faiz oranları ile yatırımlar arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanmazken, analiz reel faiz oranları incelemenin dışında bırakılarak devam ettirilmiştir. 1980 yılında yapısal kırılma gerçekleştiği dikkate alındığında 1970-1979 dönemi için tasarruf yatırım katsayısı 0.74 olarak bulunmuştur. 1970-2005 dönemi bütün olarak ele alındığında ise söz konusu katsayının 0.40-0.50 seviyelerine gerilediği gözlenmiştir. Bu çalışmada elde edilen sonuçların diğer çalışmalarda Türkiye ekonomisi ve diğer gelişmekte olan ülkeler için saptanan bulgularla çelişmediği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to analyze saving-investment relationship as a determinant of international capital mobility in the scope of real interest rates. For this purpose first of all the determinants and the degree of international capital mobility are examined. After defining the the role of real interest rates on international capital movements, the literature on Feldstein-Horioka puzzle is searched. In this prospect, the re-examinations of Feldstein-Horioka puzzle, the arguments against it, and the link between real interest rates are analyzed. Finally, a time series analysis is made on Turkish ekonomy to observe the link between real interest rates and investment-saving relationship in 1970-2005 period and it is observed that real interest rates were not statistically significant. After removing interest rates from the model, a significant relationship is found between domestic saving and domestic investment. When the structural break in 1980 is considered, the saving investment coefficient is found to be 0.74 for 1970-1979 period. However the same coefficient falls to 0.40-0.50 levels when the whole 1970-2005 is considered. These results were found to be consistent with the literature on both developping countries and Turkey.