Ergenlerde ana baba tutumları ile psikolojik problemler arasındaki ilişkide zihinselleştirme ve duygu düzenleme güçlüğünün rolü
The role of mentalisation and emotion regulation difficultes in the relationship between parental attitudes and psychological problems in adolescents
Yazar: GÜLSÜM ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA EŞKİSU
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ergenlik = Puberty ; Zihinselleştirme = Mentalization

Özet:
Bu araştırmada depresyon, anksiyete ve stres ile ana babalık tutumu arasındaki ilişkide ergen zihinselleştirmesi ve duygu düzenleme güçlüğünün rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2023-2024 eğitim öğretim yılında Erzincan ilinde öğrenim gören 423 lise öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama sürecinde Leuven Algılanan Ana Babalık Tutumu Ölçeği, Yansıtıcı İşleyiş Ölçeği- Ergen Formu, Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği - Kısa Formu, Depresyon, Anksiyete ve Stres Ölçeği (DASS-21) ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. İlişkisel modelin kullanıldığı araştırmada değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesinde Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Analizi, araştırma değişkenlerin arasındaki ilişkilere yönelik geliştirilen modelin değerlendirilmesinde Yapısal Eşitlik Modeli kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre olumlu ana babalık tutum ve davranışları zihinselleştirme ile pozitif yönde, duygu düzenleme güçlüğü ile de negatif yönde ilişkiye sahiptir. Benzer şekilde duygu düzenleme güçlüğü psikolojik problemleri pozitif yönde, zihinselleştirme ise negatif yönde yordamaktadır. Ayrıca ana babalık tutumları ile psikolojik problemler arasında duygu düzenleme güçlüğü ve zihinselleştirme üzerinden gerçekleşen dolaylı bir ilişki bulunmaktadır. Bu araştırma ana babalık tutum ve davranışlarının duygu düzenleme ve zihinselleştirme becerisinin gelişimi üzerinden ergenlerin ruh sağlığı üzerinde etkilerinin olabileceğini ve ilgili psikolojik müdahalelerde bu bileşenlere yer verilmesinin fayda gösterebileceğini göstermiştir.

Abstract:
This research aimed to investigate the interplay between adolescent mentalisation, emotion regulation difficulties, depression, anxiety, stress, and parenting attitudes. The study involved 423 high school students in Erzincan province during the 2023-2024 academic year. Data collection instruments included the Leuven Perceived Parenting Attitude Scale, Reflective Functioning Scale - Adolescent Form, Difficulty in Emotion Regulation Scale - Short Form, Depression, Anxiety and Stress Scale (DASS-21), and a Personal Information Form. Pearson Product Moment Correlation Analysis was utilized to examine the relationships between variables, and a Structural Equation Model was employed to assess the developed model. The findings indicated that positive parenting attitudes correlated positively with mentalisation and negatively with emotion regulation difficulties. Moreover, emotion dysregulation was found to positively predict psychological issues, while mentalisation had a negative predictive relationship with psychological problems. Furthermore, there was an indirect association between parenting attitudes and psychological problems through emotion dysregulation and mentalisation. This study suggests that parenting attitudes can impact adolescents' mental health by fostering emotion regulation and mentalisation skills, highlighting the potential benefits of integrating these components into psychological interventions.