N asetil sisteinin sıçan ovaryumunda radyasyonla indüklenmis oksidatif stres üzerine etkilerinin morfolojik olarak değerlendirilmesi
Morphological investigation of the effect of n acetyl cystein on the radiation induced oksidative stres of rat ovaryum tissue
Yazar: FADİME AKTAR
Danışman: PROF. DR. SEYHUN SOLAKOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: N-asetilsistein = N-acetylcysteine ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Over = Ovary ; Radyasyon = Radiation ; Sıçanlar = Rats ; Yaşlanma = Aging

Özet:
Çesitli hastalıkların tedavisinde kullanılan, antioksidan özelliğe sahip N asetil sisteinin (NAS), ovaryum dokusunda radyasyonla indüklediğimiz oksidatif stres ve hasarı azaltıcı etkisini histokimyasal ve elektron mikroskobik yöntemlerle morfolojik olarak arastırmayı amaçladık. Çalısmamızda her biri 8 adet Wistar albino disi sıçan içeren 4 grup olusturuldu. Kontrol grubundaki hayvanlara hiçbir uygulama yapılmadı. ?kinci gruptakilere tüm vücuda 6 Gy radyasyon (rad) tek doz olarak uygulandı. Üçüncü gruptaki hayvanlara 7 gün 1g/kg NAS intraperitoneal olarak verildi. Dördüncü gruptakilere ise 7 gün 1g/kg NAS intraperitoneal olarak verildi ve son enjeksiyondan 1 saat sonra tüm vücuda tek doz 6 Gy radyasyon uygulandı. Bu uygulamalardan 24 saat sonra hayvanların ovaryumları alındı. Yapılan incelemede radyasyon grubunda foliküllerde ve stromada dejenerasyonun arttığı, radyasyon uygulanmadan önce NAS verilen grupta dejenerasyonun radyasyon grubu kadar fazla olmadığı, sadece NAS verilen gruptaki bulguların kontrole yakın olduğu görüldü. BrdU ile gerçeklestirilen immunohistokimyasal boyamada granüloza hücrelerinde radyasyon grubunda sentez fazındaki hücre sayısında rad+NAS'a göre istatiksel olarak anlamlı bir azalma meydana geldiği saptandı. Tunel yöntemi ile radyasyon grubunda; ovaryum korteks ve medulla stromasında, gelismekte olan foliküllerin granüloza hücrelerinde, atrezik folikül hücrelerinde apoptozun diğer gruplardan istatiksel olarak anlamlı sekilde arttığı saptandı. Çalısmamızda NAS'nin ovaryumda radyasyonla olusabilecek dejenerasyonlarıve apoptozu azalttığı, radyoterapi esnasında fertilitenin korunmasına dönük koruyucu tedavide rolü olabileceği, ROT'yi azaltarak hücreyi apoptozdan koruması sayesinde ovaryum ve oosit yaslanmasına bağlı değisiklikler üzerinde olumlu etki gösterebileceği sonucuna varıldı.

Abstract:
N acetyl cysteine is an antioxidant agent which is used for treatment of several diseases. The aim of this study is to investigate is inhibitory effect of N acetyl cysteine on the radiation induced oxidative stress and damage of ovarian tissue by histochemistry and electron microscopy. We used 8 Wistar albino adult female rats in each of 4 groups. No treatment applied to control group. Single dose of 6 Gy radiation was applied to whole body in the second group. 1g/kg NAC were given for 7 days in the third group. The fourth group were treated with 1g/kg intraperitonal NAC for 7 days and single dose of 6 Gy radiation (rad) applied for 1 hour after these injections. 24 hour after all these treatments, ovaries were taken by ovariectomy. In radiation group degenerations in the follicles and stroma were more prominent, in NAC+rad group degenerations were mild compared to rad group. Findings in NAC group was similar to control group. mmunohistochemical BrdU staining revealed a significant decrease in the number of cells in synthesis phase of granulosa cells in radiation group compared to NAC+rad groups. Apoptosis were shown to be significantly increased in radiation group in developing follicular granülosa cells, in ovarian cortex and stromal cells compared to other groups by TUNEL assays. This study suggests that N- acetyl cysteine has attenuating effects on radiation induced damage and cell apoptosis. So this agent can be used as an augmenting, supportive agent for radiation induced aging process of ovarium and oocyte and may have a role in fertility problems, related with radiotherapy.