Maden işletenin hukuki sorumluluğu
Legal liability of the mining operator
Yazar: MERVE AKYOL ÇÖREKCİ
Danışman: PROF. DR. MAHMUT YAVAŞİ
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Maden hukuku = Mining law ; Maden işletmeleri = Mining enterprises ; Madencilik = Mining

Özet:
Maden, doğal kaynakların içinde yer almaktadır. Maden ve madencilik kavramı çok eski dönemlere dayanmakla beraber, günümüzden 500.000 yıl öncesine ait çakmak başından yapılmış aletler bulunmuştur. Bu kadar eski tarihi olan madenle beraber madencilik ve maden işleten kavramları da gelişme göstermiştir. Öyle ki maden işletenin hukukun çeşitli alanlarında sorumlulukları ortaya çıkmış ve düzenlenmiştir. Borçlar Kanunu, Medeni Kanun, Ticaret Kanunu, Sigorta Kanunu kapsamında maden işletenin hukuki sorumlulukları incelenmiştir.
Çalışmanın ilk bölümünde ise, sorumluluk konusu açıklanmıştır. İlk olarak hukuki sorumluluk, kusura dayalı ve kusursuz sorumluluk olarak detaylı açıklanmıştır. Sonrasında ise cezai sorumluluk kast, taksir ve cezai sorumluluğun kalkması veya azaltılması başlıklarıyla değerlendirilmiştir. 
Çalışmanın ikinci bölümünde; "maden işleten ve maden işletmesi kavramları" kavramlarına açıklık getirilmiştir. Kimlerin maden işletebileceği, maden işletenin tacir olması ele alınmıştır. 
Üçüncü bölümde ise maden işletenin sorumluluğu anlatılmıştır. İlk olarak maden işletenin hukuki sorumluluklarının neler olduğu ele alınmıştır. Maden işletenin hukuki sorumluluğu tehlike sorumluluğu ve gözetme yükümlülüğü başlıklarıyla açıklanmıştır. Sonrasında maden işletenin cezai sorumluluğu ele alınmıştır. Son olarak sorumluluktan kurtulma halleri; mücbir sebep, zarar görenin ağır kusuru ve üçüncü kişinin ağır kusuru şeklinde ayrı başlıklarda anlatılmıştır.

Anahtar Kelime: Maden İşleten, Hukuki Sorumluluk, Maden Hukuku

Abstract:
The mine is located in natural resources. Although the concept of mining and mining dates back to ancient times, tools made of lighter heads dating back 500,000 years have been found. Along with the mine, which has such an old history, the concepts of mining and mine operators have also developed. So much so that the responsibilities of the mine operator in various fields of law have emerged and regulated. The legal responsibilities of the mine operator within the scope of the Code of Obligations, Civil Code, Commercial Code and Insurance Law have been examined.
In the first part of the study, the subject of responsibility is explained. First, legal liability is explained in detail as fault-based and strict liability. Afterwards, criminal responsibility was evaluated under the headings of intent, negligence and the abolition or reduction of criminal responsibility.
In the second part of the study; The concepts of "mining operator and mining operation" have been clarified. Who can operate a mine and who is a trader are discussed.
In the third chapter, the responsibility of the mine operator is explained. First of all, the legal responsibilities of the mine operator are discussed. The legal responsibility of the mine operator is explained under the headings of danger liability and supervision obligation. Afterwards, the criminal liability of the mine operator is discussed. Finally, the cases of avoidance of responsibility; force majeure, serious fault of the injured party and serious fault of the third party are explained under separate headings.

Keywords: Mine Operator, Legal Liability, Mining Law.