Covid-19 pandemisinde medya kullanım alışkanlıkları: Ankara örneği
Media usage habits during the Covid-19 pandemic: The Case of Ankara
Yazar: EMRAH ALPARSLAN KONUKMAN
Danışman: PROF. DR. ZAKİR AVŞAR
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Pandemilerin ortaya çıktığı dönem: belirsizliğin, panik ve endişenin hakim olduğu önemli kriz zamanlarıdır. Pandeminin kaynağı, yayılma hızı, biçimi ve korunma yolları insanların öncelikle bilgi sahibi olmaya çalıştığı konuların başında gelmektedir. Bu tür zamanlarda kitle iletişimi, kamuoyunu bilgilendirme ve toplumun bilgi sahibi olması bakımından önemli hale gelmektedir. Yüzyılın en önemli pandemisi COVID-19'da, küresel olarak rutin yaşamı değiştirmiş, benzer tedbir ve uygulamalar uygulanmaya başlanmıştır. Tüm dünyada kitle iletişim araçlarının en önemli araçlar olduğunu gözler önüne sermiştir. Günlük rutin yaşam alışkanlıkları gibi medya kullanımı da değişim göstermiştir. Gazete, radyo, televizyonun yanı sıra, yeni ve sosyal medya kulanım amacı ve süresinde değişimler yaşanmıştır. Televizyon izleme, internet kullanımı, sosyal medyada vakit geçirme süreleri pandemi öncesi döneme göre daha da artmıştır. Sokağa çıkma kısıtlamaları, izolasyonlar, fiziki ve sosyal mesafelerde medyaya yönelimin artmasında önemli faktörler olmuştur. Öte yandan, medyada pandemiye dair içeriklerin sunumu, bireylerde kaygı ve korku neden olabilirken; pandemi psikolojisinin oluşmasında korku çekiciliğinin kullanılması bunda önemli bir faktör olarak karşımıza çıkmaktadır. Buna karşın, pandeminin oluşturduğu psikolojiden kurtulma aracı olarak yine medya araçları kullanılmaktadır. Bu çalışmada Kullanımlar ve Doyumlar kuramı bağlamında COVID-19 pandemisinde değişen medya kullanım ve doyum alışkanlıklarını içermektedir. Nicel yöntemin kullanıldığı araştırma kapsamında, Ankara'da 571 kişi ile yüz yüze görüşülerek anket çalışması yapılmış, pandemi döneminde medya kullanım alışkanlıkları, kullanım motivasyonları, doyumlar ve pandemi psikolojisinin oluşumunda medyanın katkısı ölçülmeye çalışılmıştır.

Abstract:
Pandemics are significant crisis periods marked by uncertainty, panic, and anxiety. During such times, the sources, transmission rates, forms, and prevention methods of pandemics are among the primary topics that people seek information about. In these situations, mass communication becomes crucial for informing the public and enhancing societal awareness. The COVID-19 pandemic, recognized as one of the most significant pandemics of the century, has globally altered routine life, leading to the implementation of similar measures and practices. It has highlighted the importance of mass communication tools around the world. Media usage, similar to daily routines, has also changed. The consumption of newspapers, radio, and television has seen shifts, along with alterations in the purpose and duration of new and social media usage. Television viewing, internet usage, and time spent on social media have increased compared to the pre-pandemic period. Lockdowns, isolation, and physical and social distancing have significantly influenced the rise in media consumption. However, the presentation of pandemic-related content in the media can induce anxiety and fear in individuals, with the use of fear appeal playing a crucial role in the formation of pandemic psychology. Conversely, media tools are also utilized as a means of escaping the psychological impact of the pandemic. This study explores the changing media usage and gratification habits during the COVID-19 pandemic within the framework of the Uses and Gratifications theory. A quantitative research study was conducted through face-to-face interviews with 571 participants in Ankara. The study investigated media consumption patterns, motivations, and gratifications during the pandemic. Additionally, it aimed to quantify the media's role in shaping pandemic psychology.