Gizli sınıf analizi ile Türkiye'de cinsiyet eşitsizliğine bakış açısının değerlendirilmesi
Evaluation of gender inequality viewpoint in Turkey with the latent class analysis
Yazar: ENESCAN DEVECİ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM YORULMAZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / İstatistik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İstatistik = Statistics

Özet:
Toplumsal ilişkilerde en büyük sorun, kadın ve erkeğin fiziksel ve algısal farklılıklarından değil, onların eğitim, çalışma hayatı ve sosyal alanlarda eşit olarak görülmemesi durumundan kaynaklanır. Bu sebeple çeşitli gelenek, görenek ve adetler, toplumsal faktörlere göre değişen ve oluşan, toplumsal cinsiyet eşitsizliği kavramını doğurmuştur. Bir gelişmişlik göstergesi olan cinsiyet eşitliği kavramının dikkate alınmaması toplumda kadın bireylerin yaşamlarını olumsuz etkilemektedir. Bu algının önüne geçebilmek için, aileden topluma kadar her alanda kadın ve erkeğin eşit sayılması gerekmektedir.
Bu tez ile bireylerin Türkiye'de toplumsal cinsiyet eşitsizliğine bakış açıları, onların demografik sosyo-ekonomik özellikleri, politik görüşleri, demokrasiye olan inançları dikkate alınarak değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme ile dikkate alınan özelliklerin bireylerin toplumsal cinsiyet eşitsizliğine bakış açılarının sınıflanmasında öne çıkıp çıkmadığı araştırılmıştır. Bu amaçla Dünya Değerler Anket verisi bir kategorik analizi türü olan Gizli Sınıf Analizi ile değerlendirilmiştir.
Bu amaçla Türkiye'de cinsiyet eşitsizliğine olan bakış açısını etkileyeceğini düşündüğümüz, Dünya Değerler Anketi'nde yer alan sorulardan seçilen sekiz soru, gözlenen değişken olarak belirlenmiş, Gizli Sınıf Analizi metodu uygulandıktan sonra elde edilen bulguların, Toplumsal cinsiyet eşitsizliği konusunda politika yapıcılara ve araştırmacılara değerlendirme, strateji ve öneri geliştirme aşamalarında bilgi vermesi hedeflenmiştir. Analiz sonucunda, Türkiye'de cinsiyet eşitsizliğine bakış açısı iki sınıfa ayrılmış ve "geleneksel" ve "geleneksel olmayan" olarak adlandırılmıştır.

Abstract:
The biggest problem in communal relations is not due to the physical and perceptual differences of men and women, but from the fact that they are not seen as equal in education, working life and social fields. For this reason, various traditions and customs created the notion of geknder inequality, which changes and occurs according to communal factors. Disregarding the notion of gender equality, which is an indicator of development, negatively affects the lives of women in society. In order to prevent this perception, women and men should be regarded as equal in every field from family to society.
In this study, individuals' perspectives on gender inequality in Turkey, demographic and socio-economic characteristics, political views were evaluated considering the beliefs in democracy. With this evaluation, the characteristics that can be taken were explored in the classification of individuals' perspectives on gender inequality. For this purpose, World Values Survey data was evaluated with Latent Class Analysis which is a type of categorical data analysis.
For this purpose, eight questions involved in the World Values Survey, which is thought to affect the viewpoint of gender inequality in Turkey so it is designated as observed variables. The findings obtained after applying the Latent Class Analysis method are aimed to inform policy makers and researchers about gender inequality during the evaluation, strategy and suggestion development stages. In the analysis result, viewpoint of gender inequality in Turkey divided into two classes and "conventionally" and "non-conventionally" has been named.