Özel bir sağlık grubunda çalışan hemşirelerin enteral beslenme tüpünden ilaç uygulamalarının incelenmesi
Investigation of medicine administration via enteral tubes by nurses working at A private hospital health group
Yazar: SENA DEMİR
Danışman: PROF. DR. VESİLE ÜNVER
Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Doz-cevap ilişkisi-ilaç = Dose-response relationship-drug ; Enteral beslenme = Enteral nutrition ; Hastaneler-özel = Hospitals-private ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; İlaç veriş yolları = Drug administration routes

Özet:
Bu araştırma, hemşirelerin hastane ortamında enteral tüp yoluyla ilaç uygulamasına ilişkin deneyimlerini araştırmak, bu yöntem ile ilgili ihtiyaç ve beklentileriyle birlikte karşılaştıkları güçlükleri belirleyerek ilaç uygulama sürecini daha da geliştirmek amacıyla gerçekleştirildi. Özel bir sağlık grubunda yoğun bakım ve yatan hasta katlarında görev yapan 94 hemşire, tanımlayıcı kesitsel türde uygulanan çalışmanın örneklemini oluşturdu. Çalışmada hemşirelerin enteral beslenme tüpünden ilaç uygulamalarını belirlemeye yönelik anket yöntemi kullanıldı. Literatür incelemesi ile oluşturulan "Hemşirelerin Enteral Beslenme Tüpünden İlaç Uygulamalarının İncelenmesine Yönelik Anket Formu" katılımcılara "Google form" aracılığıyla elektronik ortamda uygulanıldı. Elde edilen veriler SPSS programı kullanılarak analiz edildi, değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesi Kikare testi kullanılarak yapıldı. Araştırmaya katılanların yaş ortalamasının 25,82±4,36 olduğu, mesleki deneyimlerinin ortalama 4,81±4,62 olduğu, %42,6' sının lisans mezunu, %53,2' sinin yoğun bakımda çalıştığı, %51,1' inin "sık sık" enteral beslenme tüpünden ilaç uyguladığı ve %98,9' unun nazogastrik tüp ile erişim sağladıkları belirlendi. Hemşirelerin enteral beslenme tüpünden ilaç uygulama öncesi, sırası ve sonrası yaklaşımlarının farklılık gösterdiği tespit edildi. İlaç uygulama öncesi tüpü yıkayanlarda ilaç uygulama sonrası enteral beslenme tüpü tıkanıklığı ile karşılaşma oranının daha düşük olduğu görüldü. Hemşireler uygulaması zor olan ilaç olarak ilk sırada pantoprazolu ifade ederken, alternatif uygulama yolunun kullanılmasını hekime önerdiğini belirtmiştir. EB tüpünün tıkanmasını önlemeye yönelik girişim olarak ilk sırada ilaç uygulama sonrası 30-50 ml su ile enteral beslenme tüpünün yıkanması ve EB tüpünden ilaç vermeyi kolaylaştıran uygulama deneyimi olarak da ilk sırada ılık su ifadelerinin olduğu görüldü.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the experience of nurses in medication administration via enteral tubes, their need and expectations for this procedure, defining difficulties and improving the practice of drug delivery via tubes in a hospital setting. Ninty four nurses working at a private health groups' intensive care unit and inpatient clinics made up the sample of this descriptive, cross-sectional study.  After literature search,  "Medicine administration via enteral tube by nurses " questionairre was filled by participants with "Google Form" in an electronic survey design. Statistical analysis was performed with SPSS 26.0, chi-square test was used making comparisons between group variables . The mean age of the participants was 25,82±4,36 years; mean duration of occupational experience was 4,81±4,62 years; 4,.6 %  were four-year university graduates; 53,2% were working at the intensive care unit; 51,1 % replied enteral tube drug delivery procedure as "often" ; 98,9 % of enteral routes were nasal tubes. Different actions by nurses before, during and after enteral tube using were determined. Tube obstruction was seen less frequently for nurses practicing tube washing before drug administration. The most difficult drug delivery  was said as "pantoprazol", an alternative way of route was proposed to the physician. The first place practice preventing tube obstruction was giving 30-50 ml water after drug administration;  using warm water to smooth the drug delivery was the most frequently defined experience.