Çevre yönetim sistemi ISO 14000 standartları ve Arçelik A.Ş.' nde bir uygulama /
Yazar: YAHYA ÖNDER ZIĞINDERE
Danışman: PROF. DR. GÜNGÖR ORAL
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İşletme = Business Administration
Dizin: ISO 14000 = ISO 14000 ; Kalite güvence sistemi = Quality assurance system ; Standartlar = Standards ; Yönetim = Management ; Çevre bilinci = Environmental consciousness ; Çevre yönetim sistemi = Environmental management system

Özet:
Çevre Yönetim Sistemi, örgütlerin çevreye verdiği zararları en aza indirmeyi amaçlayan bir sistemdir. Çevre Yönetim Sisteminin beraberinde getirdiği ISO 14000 Standardlar serisi ise işletme çevresinde giderek artan çevre baskılarım karşılayacak araçlar sunar. Bu çalışmanın amacı, Çevre Yönetim Sisteminin ve bu sistemde uluslararası hale gelmiş olan ISO 14000 Standardlar serisinin uygulamasını incelemektir. Çevre kirlenmesi ve çevre sorunları denince akla ilk gelen işletmelerdir. Çünkü sanayinin vazgeçilmez birimlerinden olan işletmeler, sanayileşme kargaşası içerisinde her türlü kaynağı temin ettiği doğayı sorumsuzca kullanmaya başlamış ve kaynaklan sınırlı olan bir dünyada sınırsız bir büyüme gerçekleştirmeye çalışmıştır. İşletmelerin yaptıkları faaliyetler sonucu oluşan çevre kirliliği unsurları sular, katı atıklar, hava, gürültü, radyasyon ve toprak kirlenmesi şeklinde sınıflandırılmaktadır. Günümüzde işletmeler politikalarım toplumsal ve ekolojik çevre içinde yeniden belirlemektedir. Çevre kalitesi, Toplam Kalite olgusu içinde yer almakta ve önemi her geçen gün giderek artmaktadır. Çevre dostu ürün, teknoloji ve yatırımları olan işletmeler, uluslararası düzeyde rekabet avantajı kazanmaktadır. Çevre Yönetim Sistemi ile kuruluşlar belirlenen çevre yönlerinin kaynak teşkil ettiği hedef ve amaçlan başarmak ve iyileştirmek amacıyla çevre risk ve fırsatlarına sistematik yaklaşımlarda bulunur. Çevre Yönetim Sisteminin elemanlan çevre politikası, çevre programı ve kuruluşun yapısı veya çevre yönetiminin işlemlerle bütünleştirilmesidir. Etkin bir Çevre Yönetim Sisteminin en büyük yaran çevrenin korunmasıdır. ISO 14000 Standardlannın başlıca amacı, ulusal Çevre Yönetim Standardlanndaki çatışmalar yüzünden var olan ticaret engellerinin kaldınlmasıdır. Bu standardlar gönüllülük esasına dayanır. İşletmeler ISO 14000 sertifikasını Çevre Yönetim Sistemini daha iyi uygulamaya yardım etmek ve amaçlanna ulaşmada hız kazanmak için kullanırlar. ISO 14000 Standardlar serisinde 20'den fazla standard vardır fakat bunlann içinden sadece ISO 14001 Standardı sertifikasyona süreç liderliği içerir. DiğerIV standardlar rehber niteliğindedir. ISO 14001'in üç önemli özelliği kapsamlı olması, sürekli güncellenebilir olması ve sistem yaklaşımına dayanmasıdır. ISO 14000 Standardlarmın uygulaması Arçelik A.Ş. Eskişehir Buzdolabı İşletmesi'nde incelenmiştir. İşletmenin ISO 14000 Standardına sahip olması, rakiplerine karşı bir üstünlük elde etmesini sağlamakta aynı zamanda hem içi hem de dışarıdaki topluma karşı olumlu bir çevre imajı oluşturmaktadır. Bunların yanında işletmenin halkla ilişkiler faaliyetlerinde önemli bir araç durumundadır.

Abstract: