Topraksız tarımda kalsiyum ve potasyum gübrelemesinin hıyarın (Cucumis sativus L.) meyve kalitesi üzerine etkisi
The effect of calcium and potassium fertilization on fruitquality of cucumber (Cucumis sativus L.) in soilless agriculture
Yazar: SELAMİ YAKIN
Danışman: PROF. DR. REZZAN KASIM
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Yetiştirme ve Islahı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Hıyar (Cucumis sativus L.) ülkemiz örtüaltı tarımında üretimi yapılan önemli bir türdür.
Toplam sebze üretimi içerisinde domatesten sonra ikinci sırada yer almaktadır. Bu
çalışmada kayayünü tekniğinde hıyar üretimi sırasında standart gübre programındaki
kalsiyum ve potasyum miktarının yükseltilmesinin hıyarın hasat sırasındaki verim ve
kalitesi ile hasat sonrası depolama kalitesi üzerindeki etkilerinin amaçlanmıştır. Bu
amaçla hıyar bitkilerine serada kontrol olarak standart bir gübreleme (SGP) programı
uygulanmış, SGP'ye ek olarak 30, 60, 90 mg/L kalsiyum, 50, 100, 200 mg/L potasyum,
30 mg/L Ca + 50 mg/L K, 60 mg/L Ca + 100 mg/L K, 90 mg/L Ca + 200 mg/L K
gübrelemeleri yapılmıştır. Bitki dikiminden sonra yetiştiricilik süresince bitki boyu
(cm), gövde çapı (mm), bitki başına yaprak sayısı, klorofil miktarı (SPAD), bitki başına
kümülatif meyve sayısı (adet), toplam meyve sayısı (adet), meyve eni (mm), meyve
boyu (cm), bitki başına kümülatif verim (g), toplam verim (g) ölçümleri yapılmıştır.
Meyve hasadından sonra ise meyve rengi (L*, a*, b*), suda çözünür toplam kurumadde
(SÇKM) miktarı (%), meyve eti sertliği (N) ve meyvedeki kalsiyum miktarı (mg/L)
ölçüm ve analizleri yapılmıştır. Çalışma sonucunda yetiştiricilik dönemi ve depolama
süresince ölçülen kriterler açısından SGP+50 mg/L potasyum ve SGP+60 mg/L
kalsiyum+100 mg/L potasyum uygulamaları öne çıkmıştır. Bu nedenle bitki gelişimi ve
sonrasında ölçülen kriterlerden yedi kriter açısından önemli oranda etkili olan her iki
uygulamanın hıyarın örtüaltı topraksız yetiştiriciliği sırasında uygulanabilecek gübre
programları olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Cucumber (Cucumis sativus L.) is an important species produced in greenhouse
agriculture in our country. It ranks second after tomato in total vegetable production. In
this study, the effects of increasing the amount of calcium and potassium in the standard
fertilizer program during the production of cucumber in the rockwool technique on the
yield and quality of the cucumber during the harvest and on the post-harvest storage
quality were aimed. For this purpose, a standard fertilization program (SGP) was
applied to the cucumber plants in the greenhouse as a control. In addition to SGP 30, 60,
90 mg/L calcium, 50, 100, 200 mg/L potassium, 30 mg/L Ca + 50 mg/ LK, 60 mg/L Ca
+ 100 mg/LK, 90 mg/L Ca + 200 mg/LK fertilizations were applied. After planting and
during cultivation period plant height (cm), stem diameter (mm), number of leaves per
plant, amount of chlorophyll (SPAD), cumulative number of fruits per plant (pieces),
total number of fruits (pieces), fruit width (mm), fruit length (cm), cumulative yield per
plant (g), total yield (g) measurements were done. After the fruit harvest, fruit color (L*,
a*, b*), total soluble solids (TSS) content (%), fruit firmness (N) and calcium amount in
the fruit (mg/L) were measured. As a result of the study, SGP+50 mg/L potassium and
SGP+60 mg/L calcium+100 mg/L potassium applications came to the fore in terms of
the criteria measured during the growing and storage period. For this reason, it has been
concluded that both applications, which are significantly effective in terms of plant
development and seven criteria measured afterwards, are fertilizer programs that can be
applied during greenhouse soilless cultivation of cucumber.