Barış Manço ve Türk halk kültürü
Bariş Manço and Turkish folk culture
Yazar: HAVVA EMRE
Danışman: PROF. DR. MUHARREM KAYA
İstanbul Kültür Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Müzik = Music ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Aşık edebiyatı = Minstrel literature ; Gelenekler = Traditions ; Halk bilimi = Folklore ; Halk kültürü = Folk culture ; Manço, Barış = Manço, Barış ; Müzik = Music ; Müzik eserleri = Music works ; Müzik kültürü = Music culture

Özet:
Barış Manço, 1960 ve 1999 yılları arasında sanat ve televizyon aleminde isminden çıkça söz ettiren ve ürettikleriyle çağını aşan sanatçılarımızdandır. Manço, Türk tarihini ve kültürünü bir bütün olarak ele almış ve kültürümüze ait değerleri eserlerinde işleyerek üretimlerini çağın zevk, ihtiyaç ve beklentileri çerçevesinde çağdaş kalıplar içerisinde sunmuştur.  Kılık kıyefetiyle, yaşayışıyla, fikirleriyle, üretimleriyle ve eserlerinde kullandığı tema, biçim ve unsurlarla gelenekten geleceğe bir köprü vazifesi görmüştür. Karacaoğlan, Pir Sultan Abdal, Köroğlu, Kerem ile Aslı gibi kültürümüzde yer almış önemli adlara şarkılarında telmihlerde bulunmuştur. Yine kültürümüzün ayrılmaz parçalarından olan masal, efsane, destan gibi anlatılarda yer eden kalıplaşmış sayıları şarkı sözlerinde sıkça kullanmış; deyim ve atasözü gibi bir milletin hafızasında bulunan unsurlardan bolca yararlanmıştır. Dede Korkut gibi kültürümüzde ve edebiyatımızda önemli bir yer tutan yapıtlardan beslenmiş ve bunları eserlerine yansıtmıştır. Bunun yanı sıra eski Türk kültürüne, inançlarına, örf, adet ve geleneklerine, yaşayışına, tarihine icraatlarında yer vermiştir.
Bu çalışmada Barış Manço'nun müzisyen kimliğiyle ürettiklerinin yanı sıra televizyon programları ve çeşitli mecralarda verdiği demeçler üzerinden Türk halk kültüründen ne şekilde beslendiği ve üretimlerine bunu nasıl yansıttığı gösterilmiştir.  

Anahtar Kelimeler: Müzik, Halk Kültürü, Barış Manço, Gelenek, Âşık Edebiyatı

Abstract:
Bariş Manço is one of our artists who has his name frequently mentioned in the world of art and television between 1960 and 1999, and who went beyond his time with his productions. Manço discussed Turkish history and culture as a whole and presented his productions in contemporary patterns within the framework of the taste, needs and expectations of the age by processing the values of our culture in his works. He served as a bridge from tradition to the future with his clothes, lifestyle, ideas, productions and the themes, forms and elements he used in his works. He had reference to important names who took part in our culture such as Karacaoğlan, Pir Sultan Abdal, Köroğlu, Kerem and Asli in his songs. Also, he frequently used stereotyped numbers that took place in narratives such as fairy tales, legends and epics, which are parts of our culture, in his lyrics; and he had benefited abundantly from the elements that are in the memory of a nation, such as idioms and proverbs. He was nourished by works such as Dada Gorgud (Dede Korkut), which have an important place in our culture and literature, and he reflected them to his works. In addition to this, he included the old Turkish culture, beliefs, customs and traditions, way of living and history in his actions. 
In this study, it is shown how Bariş Manço was nourished by Turkish folk culture and how he reflected this on his productions through his television programs and statements he made in various media, as well as what he produced as a musician.

Keywords: Music, Folk Culture, Bariş Manço, Tradition, Minstrel Literature