Eritrosit içi folik asit alt grupları ve tek karbon metabolizmasının nöropsikiyatrik hastalıklarda incelenmesi
The evaluation of erythrocyte folat subgroups and one carbon metabolism in neuropsychiatric diseases
Yazar: ALPASLAN COŞAR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA GÜLTEPE
GATA / Haydarpaşa Eğitim Hastanesi  / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Eritrositler = Erythrocytes ; Folat = Folate ; Folik asit = Folic acid ; Karbon = Carbon ; Metabolizma = Metabolism ; Nörolojik hastalıklar = Neurological diseases ; Psikiyatrik hastalar = Psychiatric patients ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders

Özet:
Folat metabolizması, tek karbon birimlerinin homosisteine aktarıldığı, temel biyokimyasal metabolizmalardan bir tanesidir. Bilimsel çalışmalar içinde, bazı nöropsikiyatrik hastalıklardaki tek karbon metabolizması bozukluklarına ilişkin çeşitli çalışmalar vardır. Ancak, ilk atak psikoz hastalarında folik asit alt grupları ile ilgili bir çalışma yoktur. Çalışmamızda ilaç tedavisi başlanmamış, ilk atak psikoz hastalarındaki tek karbon metabolizmasını, folik asit alt gruplarını irdeleyerek, sorgulamayı amaçladık. Bu amaçla, 44 ilk atak psikoz hastasında ve benzer yaş ve cinsiyet dağılımına sahip 39 sağlıklı kontrolde, total plazma homosistein, eritrosit içi folat, serum folat, B12 vitamini, idrar MMA, serum ve idrar aminoasitlerinin yanında HPLC ile folik asit alt grupları da ölçülmüştür. Çalışmamızın sonucunda, kontrol grubuna göre ilk atak psikoz hastalarında homosistein, MMA, serum ve idrardaki sistatiyonin, sistin seviyeleri, eritrosit 5-MTHF-Glu6 ve 5-MTHF-Glu2 yüzdeleri istatistiksel anlamlı olarak yüksekti. Eritrosit içi total folat, serum serin, metiyonin, idrar metiyonin, eritrosit içi THF, 5-MTHF-Glu4 yüzdeleri ve THF/5-MTHF oranı anlamlı olarak azalmıştı. Hasta grubunda, total eritrosit içi folatı ile 5-MTHF-Glu6 arasında anlamlı negatif ilişki varken, çoğu folik asit alt grubu ile anlamlı pozitif ilişki vardı. Homosistein ile 5-MTHF-Glu6 arasında anlamlı pozitif ilişki varken, çoğu folik asit alt grubu ile anlamlı negatif bir ilişki bulunmaktaydı. Sonuç olarak, hücre içine folat taşınımında defekt olabileceğini ve bu nedenle, plazma folat düzeyleri normal iken RBC folat düzeylerinin düşük olabileceğini düşünmekteyiz. Hücre içine girişe engel olabilecek, bozulmuş serin-bağımlı fosfolipid sentezi ve yavaşlamış re-metilasyon ile ilişkili olarak gelişen membran patolojisi olabileceği değerlendirilmiştir.

Abstract:
Folate metabolism is the one of the basic metabolisms of biochemistry in where one carbon units are transferred to homocysteine. There are many studies on one carbon metabolism disorders in some of neuropsychiatric diseases, but there is not any investigation on folic acid subgroups in the first episode psychosis. The aim of this study is to investigate the one carbon metabolism by focusing folic acid subgroups in the first episode psychotic patients who were not medicated previously. So, at the 44 patients and 39 healty controls, we analyzed total plasma homocysteine (tHcy), erythrocyte folate (EF), serum folate, serum vitamin B12, urine methyl malonic acid (uMMA), serum/urinary amino acids. Also, we performed level of erythrocyte folate subgroups by HPLC. In the results; tHcy, uMMA, serum and urinary cysthathionine and cystine levels, percentages of 5-methyl tetrahydrofolate-hexaglutamate (5-MTHF-Glu6) and 5-MTHF-Glu2 were significantly higher in the patients than the control group. Levels of EF, serum serine, serum methionine, urine methionine and percentages of erythrocyte tetrahydrofolate (THF), 5-MTHF-Glu4 and index of THF/5-MTHF were significantly lower in the patient group. In addition, EF was negative-correlated with 5-MTHF-Glu6, but positive-correlated with the other folate subgroups. tHcy was positive-correlated with 5-MTHF-Glu6, but negative-correlated with the other folate subgroups. We think that in the first episode psychosis, there could be folate transport defect that explains why plasma folat levels are normal but RBC folate levels are decreased in patient group, and which is result of the membrane pathologies by relation to possible serine dependent-phospholipid synthesis and impaired remethylation.