Farklı spor dallarındaki kadın sporcuların hormonal ve biyokimyasal düzeylerinin karşılaştırılması
Comparison of hormonal and biochemical levels of women athletes in different sports
Yazar: HAMDULLAH ATEŞ
Danışman: PROF. DR. FATİH KIYICI ; DR. ÖĞR. ÜYESİ İZZET UÇAN
Atatürk Üniversitesi / Kış Sporları ve Spor Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Biyokimyasal özellikler = Biochemical properties ; Futbol = Football ; Futbolcular = Football players ; Hormonlar = Hormones ; Kadınlar = Women ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Amaç: Bu çalışmada; farklı spor dallarındaki kadın sporcuların dinlenik
durumdaki hormonal ve biyokimyasal parametrelerinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Metot: Çalışmaya futbol, hentbol, voleybol dallarıyla ilgilenen ve
sedanter yaşam tarzına sahip, benzer sosyo demografik özellikler gösteren toplam 60
kadın dâhil edilmiştir. Katılımcılar 15 kişiden oluşan dört gruba bölünmüştür.
Sporculardan oluşan gruplardan sezonun bitiminden en az iki hafta sonra ve tüm
katılımcılardan düzenli menstüral siklusun 21. Gününde kan örnekleri alınmıştır. Alınan
kan örneklerinden; Tiroid Sitimulan Hormon (TSH), Luteinizan Hormon (LH), Follicle
Stimulating Hormon (FSH), Östradiol (E2), Growth (GH), progesteron ve testesteron
hormanal düzey olarak; glukoz, üre, kreatin, Glomerular Filtration Rate (GFR),
albumin, ürik asit, total kalsiyum, fosfor, sodyum ve potasyum ise biyokimyasal düzey
olarak incelenmiştir. Çalışmada parametrik test varsayımlarını sağladığından dolayı
gruplar arasında hormon değerlerinin mukayese edilmesinde tek yönlü varyans analizi
kullanılmıştır.
Bulgular: Kadın futbolcuların sedanter gruba göre FSH ve testosteron
düzeylerinin anlamlı derecede daha yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Futbol
grubundaki kadınların FSH ve testesteron düzeyleri her ne kadar hentbol ve voleybol
gruplarına göre daha yüksek olsa da bu farklılık istatistiksel açıdan anlamlı değildir
(p>0.05). Çalışma kapsamında değerlendirilen diğer hormon ve biyokimyasal test
sonuçlarında gruplar arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark bulunmamıştır
(p>0,05).
Sonuç: Kadın futbolcularda serum testosteron ve FSH düzeylerinin sedanter
kadınlara göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bu araştırmanın sonuçları; futbolun
kadınlarda bazı hormonlar üzerinde değişikliğe sebep olabileceğini, bu hormonların
genel sağlığı olumsuz etkilememesi için düzenli aralıklarla izlenmesi gerektiğini ortaya
koymaktadır.
Anahtar Kelimeler: Kadın Futbolcu, FSH, Testosteron, Endokrin, Egzersiz.

Abstract:
Objective: In this study; It is aimed to examine the hormonal and
biochemical parameters of female athletes in different sports branches at rest.
Materials and Methods: The study included women with football, handball,
volleyball and a sedentary lifestyle that did not do any sports and who had similar sociodemographic
characteristics. A total of 60 people were included in the study, each group
consisting of 15 people. While Tiroid Sitimulan Hormon (TSH), Luteinizan Hormon
(LH), Follicle Stimulating Hormon (FSH), Estradiol (E2), Growth (GH), progesterone
and testosterone hormones were examined in the blood hormone levels section of
women, glucose, urea, creatine, Glomerular Filtration Rate (GFR), albumin, uric acid,
total calcium, phosphorus, sodium and potassium levels were examined in biochemistry
values.
Results: Since the study provides parametric test assumptions, one-way analysis
of variance was used to compare hormone values between groups. FSH and testosterone
levels were found to be significantly higher than women in the sedentary group.
(p<0.05). This facility is not statistically significant, even hıgher the FSH and
testesterone levels of the football group ıs hıgher than the handball and volleyball
groups. No statistically significant difference was found between the other hormone and
biochemical test results evaluated within the scope of the study (p> 0.05).
Conclusıon: It was determined that serum testosterone and FSH levels were
higher in female soccer players than in sedentary women. The results of this research;
reveals that football may cause changes on some hormones in women and that these
hormones should be monitored at regular intervals in order not to affect the overall
health negatively.
Key Words: Female Soccer Players, FSH, Testosterone, Endocrine, Exercise.