Çağdaş Türk bestecilerinin operalarının incelenmesi
The research on the operas of the contemporary opera composers
Yazar: PAPATYA ATAK
Danışman: PROF. MESUT İKTU
İstanbul Kültür Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Müzik = Music

Özet:
Bu çalışmada dünyada ve ülkemizde çok sesli müzik sanatının tanımları, kısakısa nasıl bir gelişme gösterdikleri ve opera sanatının gelişmesinde nasıl etkiledikleriincelenmiştir. Operanın tanımı ve tarihçesi kısa kısa dönemlerle incelenerek,gelişmesinde nasıl bir yoldan geçtiği anlatılmıştır.1923 yılı Cumhuriyet dönemi opera sanatının gelişimi ve bu gelişimdekiAtatürk'ün rolü ortaya konmuştur. Kısaca Atatürk'ün ısmarladığı Özsoy operası ilebaşlayıp bunu takip eden operalarımızdan bahsedilmiştir.Cumhuriyetimizin kuruluş döneminde yaşayan ve çoksesli müziği bizetanıtan Türk Beşlerinin öneminden ve müziğimize yaptığı katkılarından bahsedilip 2.ve 3. kuşak bestecilerimizin isimleri verilmiştir.Operası olan Çağdaş Türk Bestecilerinden Ahmed Adnan Saygun, CemalReşit Rey, Necil Kazım Akses, Nevit Kodallı, Ferit Tüzün, Sabahattin Kalander,Cengiz Tanç, Okan Demiriş, Çetin Işıközlü ve Selman Ada'nın hayatları, bizlerebıraktıkları; Ahmed Adnan Saygun'un Özsoy, Kerem, Taşbebek, Köroğlu veGılgameş operaları, Cemal Reşit Rey'in Çelebi, Necil Kazım Akses'in Bayönder,Nevit Kodallı'nın Van Gogh ve Gılgameş operaları, Ferit Tüzün'ün MidasınKulakları, Sabahattin Kalender'in Deli Dumrul ve Nasrettin Hoca operaları, CengizTanç'ın Deli Dumrul, Okan Demiriş'in IV. Murat, Karyağdı Hatun ve Yusuf ileZüleyha operaları, Çetin Işıközlü'nün Ağrıdağı Efsanesi/Gülbahar, Dudaktan Kalbeve İnanna, Selman Ada'nın Ali Baba ve 40 Haramileri ile Aşk-ı Memnu operalarınınlibrettoları incelenerek son bölümde kısa bir değerlendirme yapılmıştır.

Abstract:
In this study; the definition of the polyphonic music art in the World and inour country; how it showed a development and how it affected the development ofthe opera art of the music were examined. The definition and history of the operawere studied in short periods and the followed way in its development wasexplained.At the Republic period in the year of 1923, the development of the opera artand the role of Atatürk in this development were put forward. Briefly, starting withÖzsoy opera ordered by Atatürk and the following operas were mentioned in thisstudy.The importance and the contributions to our music of Turkish- Fives lived atthe foundation period of the Republic and introduced us the polyphonic music wereexplained and the names of the second and third generation composers were given.Apart from these, the operas of the contemporary Turkish composers set forthbelow were examined from the librettoes point of view: Lives of Ahmed AdnanSaygun, Cemal Reşit Rey, Necil Kazım Akses, Nevit Kodallı, Ferit Tüzün,Sabahattin Kalander, Cengiz Tanç, Okan Demiriş, Çetin Işıközlü and Selman Ada;the works of Ahmed Adnan Saygun?s that?s Özsoy, Kerem, Taşbebek (PorcelainDoll), Köroğlu, Gılgameş; Cemal Reşit Rey?s Çelebi, Necil Kazım Akses?inBayönder (Mr. Leader), Nevit Kodallı?s Van Gogh and Gılgameş; Ferit Tüzün?sMidas?s Ears, Sabahattin Kalender?s Mad Dumrul and Nasrettin Hoca, CengizTanç?ın Mad Dumrul, Okan Demiriş?s Murat the Forth, Karyağdı Hatun and Yusufwith Züleyha, Çetin Işıközlü?s Ararat?s Legend/Gülbahar, from Lip to Heart andİnanna, Selman Ada?s Ali Baba and 40 Bandits and Aşk-ı Memnu