Makular dejenerasyonu olan hastaların beslenme durumlarının değerlendirilmesi
Assessment of nutritional status of patients with age-related macular degeneration
Yazar: MUSTAFA ÖZGÜR
Danışman: DOÇ. DR. ASLI UÇAR
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Geriatri = Geriatrics ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Makula dejenerasyonu = Macular degeneration ; Yaş faktörleri = Age factors ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu araştırmada makular dejenerasyonu olan bireylerin beslenme durumunun değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, Ankara Üniversitesi Vehbi Koç Göz Hastanesine'ne başvuran ve herhangi bir göz hastalığı olan bireyler üzerinde yapılmıştır. Çalışma Yaşa Bağlı Makular Dejenerasyonu (YBMD) olan (erkek:46; kadın:29; toplam:75) ve olmayan (erkek:48; kadın:26; toplam:76) toplam 151 hasta ile yürütülmüştür. Çalışmaya katılan bireylerin %62,3'ü erkek, %37,7'si kadındır. Erkeklerin yaş ortalaması 71,8±4,7 yıl, kadınların ortalama yaşı 71,4±5,4 yıldır. YBMD'si olan hastalar örneklem genelinin %49,7'sini oluşturmakta, ve bu bireylerin %61,3'ünü erkek bireyler oluşturmaktadır. Hem erkeklerde hem de kadınlarda YBMD'li bireylerin ortalama BKİ'si kontrol grubu bireylerden daha düşüktür. Beslenme alışkanlıklarına bakıldığında günde 3 ana öğün tüketenlerin oranı YBMD grubunda %85,3, kontrol grubunda %82,9 olarak saptanmıştır. Yağlı ve şekerli yiyecekleri kontrol grubu, kola, kahve ve çay gibi içecekleri YBMD grubu, işlenmiş et ürünlerini kontrol grubu, meyve, sebze, bulgur, kurubaklagil gibi yüksek posalı besinleri YBMD grubu, çavdar, yulaf ve tam buğday ekmeği gibi ekmek çeşitlerini kontrol grubu daha sık tüketmektedir. Fakat bu besin maddelerinin tüketim sıklığı ile gruplar arasında istatistiksel açıdan fark yoktur (p>0,05). Bireylerin bazı besinleri tüketim miktarlarına bakıldığında YBMD grubunun günlük ortalama 68,8±75,5 mL/gün, kontrol grubunun 60,3±73,2 mL/gün süt, YBMD grubunun günlük ortalama 72,4±58,3 mL/gün, kontrol grubunda 67,8±55,9 mL/gün yoğurt-ayran tükettiği, gruplar arasında süt ve süt ürünleri tüketimi arasında istatistiksel olarak fark olmadığı saptanmıştır (p>0,05). Bireylerin et ve et ürünleri tüketimlerine bakıldığında ise YBMD grubunun günlük ortalama 2,8±2,9 g kırmızı et, 6,9±4,7 g tavuk eti, 50,4±57,3 g balık ve 24,9±14,5 g yumurta tükettikleri bulunmuştur. Kontrol grubundaki bireylerin kırmızı et (3,3±3,3 g) hariç, diğer besinleri tüketim miktarları daha düşük olarak saptanmıştır. Çalışmaya katılan bireylerden YBMD'si olanların %26,7'si, kontrol grubunun %30,3'ü yetersiz enerji; YBMD'si olanların %14,7'si, kontrol grubunun %15,8'i yetersiz karbonhidrat; YBMD'si olanların %30,7'si, kontrol grubunun %28,9'u yetersiz protein ve YBMD'si olanların %64,0'ü, kontrol grubunun %53,9'u yetersiz miktarda posa almaktadır. Sonuç olarak bazı makro ve mikro besin ögesi alımları ile hastalığın seyri arasında ilişki bulunmuştur. Ancak, makular dejenerasyonu olan hastalara beslenme önerilerinde bulunmak için yaşam boyu beslenmelerinin sorgulandığı uzunlamasına çalışmalara ihtiyaç bulunmaktadır.

Abstract:
In this study, it was aimed to evaluate nutritional status of individuals with macular degeneration. The study was conducted on individuals who were referred to the University of Ankara Vehbi Koç Eye Hospital and had any eye disease. The study was conducted with a total of 151 patients with Age Related Macular Degeneration (ARMD) (male:46; female:29; total:75) and other eye disease (male:48; female:26; total:76). 62,3% of the individuals participating in the study were male, 37,7% were female. The average age of men is 71,8 ± 4,7 years and the average age of women is 71,4 ± 5,4 years. ARMD patients constitute 49,7% of the sample population, and 61,3% of these individuals are male individuals. Individuals with ARMD in both males and females have lower average BMI than control group individuals. Looking at the eating habits, the proportion of those who consumed 3 main meals a day was 85,3% in the ARMD group and 82,9% in the control group. Control group faty and sugary foods, ARMD group drink group such as cola, coffee and tea, control group processed meat products, ARMD group high-protein foods like fruits, vegetables, bulgur, legume, control group rye, oats and whole wheat bread consumes the more frequently. However, there is no statistical difference between the consumption frequency of these nutrients and the groups (p> 0,05). When the consumption of some foods of some individuals were examined, the daily average of the ARMD group was 68,8±75,5 mL/day, the control group was 60,3±73,2 mL/day milk, the ARMD group was 72,4±58,3 mL/day, and 67,8±55,9 mL/day yoghurt-ayran in the control group. There was no statistically difference between milk and dairy consumption among the groups (p> 0,05). When the consumption of meat and meat products of the individuals is examined, average of 2,8±2,9 g red meat, 6,9±4,7 g chicken meat, 50,4±57,3 g fish and 24,9±14,7, and 5 g egg was found. Except for red meat (3,3±3,3 g), the consumption of other nutrients in the control group was found to be lower. 26,7% of those who participated in the study had ARMD, 30,3% of the control group had inadequate energy; 14,7% of those with ARMD and 15,8% of the control group had insufficient carbohydrate; ARMD, 30,9% of the control group, 28,9% of the control group, 64,0% of the inadequate protein and ARMD group, and 53,9% of the control group were inadequate. As a result, some macro and micro nutrient intakes were correlated with the course of the disease. However, to make dietary recommendations for patients with macular degeneration is need for longitudinal studies questioning of lifelong nutrition.