Parkinson hastalığı olan bireylerde skapular disfonksiyonun algısal postüral düzenlemeler ve yürüme üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of scapular dysfunction on anticipatory postural adjustments and gait in individuals with parkinson disease
Yazar: GAMZE POLAT
Danışman: DOÇ. DR. AYLA FİL BALKAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörolojik Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Nöroloji Fizyoterapistliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Duruş = Posture ; Parkinson hastalığı = Parkinson disease ; Postural denge = Postural balance ; Skapula = Scapula ; Skapular diskinezi = Scapular dyskinesia ; Yürüme = Walking ; Yürüyüş = Gait

Özet:
Bu çalışma Parkinson hastalığı olan bireylerde skapular disfonksiyonun varlığının algısal postüral düzenlemeler ve yürüme üzerine etkisini incelemek amacıyla planlanmıştır. Çalışmaya yaş ortalaması 60,80±6,55 olan 10 sağlıklı birey, yaş ortalaması 62,36±8,49 olan 11 skapular disfonksiyonu ve Parkinson hastalığı olan birey ve yaş ortalaması 61,11±7,32 olan 9 skapular disfonksiyonu olmayıp Parkinson hastalığı olan birey katılmıştır. Katılımcıların demografik bilgileri ve hastalık durumları kaydedildikten sonra skapular disfonksiyon değerlendirmeleri, denge değerlendirmeleri (Zamanlı Kalk ve Yürü Testi, Tandem Duruş Testi, Fonksiyonel Uzanma Testi, Dinamik Yürüme İndeksi ile) ve yürüme hızları (10 Metre Yürüme Testi ile) değerlendirilmiştir. Ardından sağ ve sol adım alma sırasında algısal postüral düzenleme (APD) süresi (inersiyal ölçme ünitesi ile), adım alma ve yürüme sırasında skapula çevresindeki kasların aktivasyonları (yüzeyel elektromiyografi ile) değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda çalışmaya katılan Parkinson hastalarının %55'inde skapular disfonksiyon görüldü. Skapular disfonksiyonun, sağ ve sol APD süreleri ile negatif yönlü, yürüme hızı ile pozitif yönlü orta düzeyde ilişkiye sahip olduğu bulundu (sırasıyla r= -0,470, r= -0,588, r= 0,497, p<0,05). Üç grup karşılaştırmasında yürüme dengesi, sağ ve sol APD süreleri bakımından anlamlı fark olduğu bulundu (p<0,05). Sağlıklı grup ile skapular disfonksiyonu ve Parkinson hastalığı olan bireyler grubu karşılaştırıldığında yürüme dengesi, sağ ve sol APD sürelerinin anlamlı olarak farklı olduğu bulundu (p<0,017). Sonuç olarak çalışmamızda skapular disfonksiyonun Parkinson hastalığı olan bireylerde erken evrelerden başlayarak görülebileceği ve kas aktivasyonları üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceği düşünülmüştür. Parkinson hastalarında yürüme dengesi, yürüme hızı ve APD süreleri üzerinde de erken dönemlerden itibaren skapular disfonksiyonun bozucu etkileri olabileceği ortaya konulmuştur.

Abstract:
This study was planned to investigated the effect of the presence of scapular dysfunction on anticipatory postural adjustments and gait in individuals with Parkinson's disease. Ten healthy individuals whose mean age of 60.80±6.55 years, eleven individuals with Parkinson disease and scapular dysfunction whose mean age of 62.36±8.49 years and nine individuals with Parkinson disease without scapular dysfunction whose mean age of 61.11±7.32 years were included. After the demographic information and disease status of the participants were recorded, scapular dysfunction assessments, balance assessments (with Timed Up and Go Test, Tandem Stance Test, Functional Reach Test, Dynamic Gait Index) and walking speed (with 10-Meter Walk Test) were evaluated. Anticipatory postural adjustments (APA) duration (with inertial measurement unit) during right and left stepping and activation of muscles around the scapula (with superficial electromyography) during stepping and gait were assessed. As a result of the study, scapular dysfunction was observed in %55 of Parkinson's patients who participated in the study. It was found that scapular dysfunction had a moderate relationship with right and left APA durations in a negative direction and with gait speed in a positive direction (respectively r= -0.470, r= -0.588, r= 0.497, p<0.05). A significant difference was found in terms of gait balance, right and left APA durations in the comparison of the three groups (p<0.05). When the healthy group with the group of individuals with Parkinson disease and scapular dysfunction were compared, gait balance, right and left APA durations were found to be significantly different (p<0.017). As a result, it was thought in our study that scapular dysfunction can be seen in individuals with Parkinson disease starting from the early stages and may has negative effects on muscle activations. It has been revealed that scapular dysfunction may has detrimental effects on gait balance, gait speed and APA durations from the early stages.