Hanehalklarının yaş meyve ve sebze israfına yönelik görüşlerinin değerlendirilmesi: Yozgat ili merkez ilçe örneği
Evaluation of households' opinions on fresh fruit and vegetable waste: A case study of Yozgat province central district
Yazar: MELEK CAN
Danışman: DOÇ. DR. MERVE AYYILDIZ
Yozgat Bozok Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarım Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tarım Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Artan nüfus ve sınırlı doğal kaynaklar göz önüne alındığında, gıda israfını önlemek her zamankinden daha acil bir ihtiyaç haline gelmiştir. Gıda israfını azaltmanın, sürdürülebilir bir gelecek için kritik olduğu açıktır. Su, enerji, toprak gibi sınırlı doğal kaynakların verimli kullanılması, adil gıda dağılımının sağlanabilmesi ve çevremizin daha yaşanabilir olabilmesi için gıdaları doğru ve uygun kullanmak önem arz etmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, Yozgat ili merkez ilçede yaşayan hanehalkının yaş meyve-sebze israfına yönelik görüşleri ve nedenlerinin ortaya konulmasıdır. Tüketicilerin gıda israfını nasıl tanımladıkları, yaş meyve ve sebze alışverişlerinde; harcama tutarları, alışveriş sıklığı, tercih ettikleri yer gibi satın alma davranışları ve alışveriş tercihlerinde dikkat ettikleri özelliklerin tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Bu araştırma yaş meyve ve sebzede israfın azaltılmasına yönelik farkındalığın oluşması bakımından önemli görülmüş ve gerçekleştirilmiştir. Çalışmada olasılık örnekleme yöntemi ile Yozgat ili merkez ilçede 380 hanehalkı ile web tabanlı google formlar ile hazırlanan anket verilerinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; tüketicilerin yaş meyve ve sebze israfı yapmasının en önemli nedeninin ihtiyaçtan fazla satın alınması olduğunu belirlenmiştir. Ki-kare analizi sonuçlarına bakıldığında; hanelerin toplam geliri, hanehalkı birey sayısı, tüketicilerin eğitim düzeyi ve medeni durumları ile tüketicilerin hanehalkı yaş meyve ve sebze israfına yönelik görüşleri arasında anlamlı bir farklılık vardır. Bireylerin gıda tüketim alışkanlıkları ve israfa etki eden faktörlerin araştırılması, daha etkili bilgilendirme ve eğitim kampanyaları geliştirmek için önemlidir. Hangi faktörlerin israfa yol açtığını anlamak, yapılan israfı azaltmaya ve önlemeye yönelik stratejilerin belirlenmesine yardımcı olabilir.

Abstract:
Considering the growing population and limited natural resources, reducing food waste has become more urgent than ever. It is clear that minimizing food waste is critical for a sustainable future. Efficient use of limited natural resources such as water, energy, and land, ensuring fair food distribution, and making our environment more livable all require the proper and appropriate use of food. The primary aim of this study is to identify the views and reasons related to the waste of fresh fruits and vegetables among households living in the central district of Yozgat province. The study aims to determine how consumers define food waste, their spending amounts, shopping frequency, preferred shopping places, and the characteristics they pay attention to in their purchasing behavior and preferences for fresh fruits and vegetables. This research is considered important for raising awareness about reducing waste in fresh fruits and vegetables. The study utilized a sample of 380 households from the central district of Yozgat through a web-based survey prepared with Google Forms. According to the research results, the most significant reason for waste of fresh fruits and vegetables among consumers was found to be purchasing more than needed. Chi-square analysis results indicate that there is a significant difference between households' total income, number of household members, consumers' education level, marital status, and their views on household fresh fruit and vegetable waste. Investigating individuals' food consumption habits and factors affecting waste is important for developing more effective information and education campaigns. Understanding the factors that lead to waste can assist in identifying strategies to reduce and prevent waste.