Sakarya ilinde görev yapan okul öncesi öğretmenlerin zihinsel engelli çocukların kaynaştırma yoluyla eğitimlerine ilişkin tutumlarının incelenmesi
A research for about approaches of preschool teachers to mentally handicapped childrens? education through ainstreaming training in Sakarya
Yazar: ÜLKÜ ZAĞLI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM ERSOY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Bölümü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Engelli çocuklar = Disabled children ; Eğitim = Education ; Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Sakarya = Sakarya ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma Sakarya ilinde görev yapan okul öncesi öğretmenlerin zihinsel yetersizliği olan çocukların kaynaştırma yoluyla eğitimlerine ilişkin tutumlarını saptamak amacıyla yapılmıştır.Araştırma örneklemini, Sakarya ilinde bulunan, zihinsel yetersizliği olan öğrencilerle kaynaştırma eğitimi yapmış ve 2009-2010 öğretim yılında kaynaştırma eğitimi uygulaması yapan M.E.B.'na bağlı okul öncesi eğitim kurumlarında görev alan 106 okul öncesi eğitim öğretmeni oluşturmuştur.Araştırmaya katılan öğretmenlerin kaynaştırma eğitimine ilişkin tutumlarını belirlemek amacıyla, ?Zihinsel Engelli Öğrencilere Yönelik Öğretmen Tutumları Ölçeği? ve öğretmenler hakkında bilgi edinmek üzere araştırmacı tarafından geliştirilen ?Öğretmen Anket Formu? kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 13.0 istatistiksel paket programı yardımıyla analiz edilip yorumları yapılmıştır.Araştırmada elde edilen bulgulardan, okul öncesi öğretmenlerin zihinsel yetersizliği olan öğrencilere yönelik genel ve kaynaştırma eğitimine yönelik tutumlarının, öğretmenlerin; yaşına (p=0,909>0,05), öğretmenlik süresine (p=0,524>0,05), medeni durumuna (p=0,928>0,05), çocuk sahibi olma durumuna (p=0,456 >0,05), bitirdiği okul türüne (p=0,374>0,05), özel eğitim dersi alma durumuna (p=0,476>0,05), özel eğitim ile ilgili kurs, seminer, vb. eğitimlere katılım durumuna (p=0,935>0,05), kaynaştırma eğitimi ile ilgili ders alma durumuna (p=0,519>0,05), kaynaştırma eğitimi ile ilgili kurs, seminer, vb. eğitimlere katılım durumuna (p=0,159>0,05) ve kaynaştırma eğitimi verirken destek alma durumuna (p=0,380>0,05) göre anlamlı farklılık göstermediği tespit edilmiştir.Araştırmada elde edilen diğer bulgular incelendiğinde ise, öğretmenlerin zihinsel yetersizliği olan öğrencilere yönelik genel tutum ölçeğinde en yüksek eğilimi 42 yaş ve üzeri (p=0,855>0,05, SO=58,94), evli (p=0,788>0,05, SO=70,42), çocuk sahibi olan (p=0,174>0,05, SO=72,00), fakülte mezunu (p=0,458>0,05, SO=56,33), özel eğitim dersleri alan (p=0,257>0,05, SO=70,86), kaynaştırma eğitimi ile ilgili bir ders alan (p=0,492>0,05, SO= 71,03), kaynaştırma eğitimi ile ilgili kurs, seminer, vb. eğitimlere katılan (p=0,315>0,05, SO=72,09) ve kaynaştırma eğitimi verirken destek alan (p=0,849>0,05, SO=70,46) okul öncesi öğretmenlerinin gösterdiği saptanmıştır.Ayrıca, kaynaştırma eğitimine yönelik tutumlarda ise en yüksek eğilimi; 18-25 yaş arası (p=0,862>0,05, SO=57,06), bekar (p=0,580>0,05, SO=74,88), çocuk sahibi olmayan (p=0,785>0,05, SO=74,48), fakülte mezunu (p=0,495>0,05, SO= 56,44), özel eğitim ile ilgili kurs, seminer, vb. eğitimlere katılan (p=0,946>0,05, SO=74,32), kaynaştırma eğitimi ile ilgili bir ders alan (p=0,674>0,05, SO= 74,68), kaynaştırma eğitimi ile ilgili kurs, seminer, vb. eğitimlere katılan (p=0,112>0,05, SO=76,54) ve kaynaştırma eğitimi verirken destek alan (p=0,112>0,05, SO=76,15) okul öncesi öğretmenleri göstermişlerdir.Okul öncesi öğretmenlerin zihinsel yetersizliği olan çocuklar için genel tutumu arttığı zaman kaynaştırma eğitimine ilişkin tutumlarının da bundan etkilendiği ve aynı yönde güçlü bir şekilde artış (r=0,575, p=0,000<0,01) gösterdiği görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Yetersizliği Olan Çocuklar, Zihinsel Yetersizliği Olan Çocuklar, Özel Eğitim, Okul Öncesi Eğitim Öğretmenleri, Kaynaştırma Eğitimi

Abstract:
This research is completed to find out the attitudes and methods of preschool teachers, used in mentally handicapped students? education through the mainstreaming training in Sakarya.The research, sample consists of 106 preschool teachers located in Sakarya, who have experience in the mainstreaming training of mentally handicapped students and worked for the institutions which applied mainstreaming training in 2009-2010 educational year under the control of Ministry of Education.To determine the attitudes of participant teachers about mainstreaming training, ?The Scale of Teachers? Attitudes Towards Mentally Handicapped Students? and ?teacher survey sheet? which was developed to gather information about teachers, are used. The obtained datas were analysed using the statistical package programme SPSS 13.0.The gathered data shows that the attitudes of preschool teachers towards mentally handicapped students general and mainstreaming trainings had no relation with the teacher?s; age (p=0,909>0,05), working duration (p=0,524>0,05), marital status (p=0,928>0,05), number of children (p=0,456>0,05), graduated school (p=0,374>0,05), while she/he studied special training (p=0,476>0,05), his/her attendance to the special course, seminar trainings about mainstreaming training (p=0,935>0,05), his/her attendance/participance to the courses about mainstreaming education (p=0,519>0,05), his/her attendance to the courses, seminars about mainstreaming training (p=0,159>0,05) and support taken during mainstreaming training (p=0,380>0,05).On ?The Scale of Teachers? Attitudes Towards Mentally Handicapped Students?, it was determined that teachers with the highest tendencies were; 42 years old and more (p=0,855>0,05, NA=58,94), married (p=0,788>0,05, NA=70,42), have children (p=0,174>0,05, NA=72,00), university graduates (p=0,458>0,05, NA=56,33), attending special training courses (p=0,257>0,05, NA=70,86), attending a course about mainstreaming training (p=0,492>0,05, NA= 71,03), attending course, seminar about mainstreaming training etc. (p=0,315>0,05, NA=72,09), and support taken during mainstreaming training (p=0,849>0,05, NA=70,46).On the other hand, teachers with the highest tendencies towards mainstreaming training were; between ages 18-25 (p=0,862>0,05, NA=57,06), single (p=0,580>0,05, NA=74,88), without children (p=0,785>0,05, NA=74,48), university graduates (p=0,495>0,05, NA= 56,44), attended a course, seminars about special trainings (p=0,946>0,05, NA=74,32), attending a course about mainstreaming training (p=0,674>0,05, NA= 74,68), attending course, seminar about mainstreaming training etc. (p=0,112>0,05, NA=76,54), and support taken during mainstreaming training (p=0,112>0,05, SO=76,15).He was observed that when the general attitude of preschool teachers towards mentally handicapped children improved; attitudes of preschool teachers towards mainstreaming training had improved (r=0,575, p=0,000<0,01) greatly as well.Key words: Handicapped Children, Mentally handicapped Children, Special Training, Preschool Teachers, Mainstreaming training.