Görsel sanatlar dersinde müzik kullanımının öğrenci başarısına etkisi
The effect of using music in visual arts lessons on student achievement
Yazar: JALAL RZAYEV
Danışman: DOÇ. DR. GÜZİN AYRANCIOĞLU
ANKARA MÜZİK VE GÜZEL SANATLAR ÜNİVERSİTESİ / Müzik ve Güzel Sanatlar Enstitüsü / Görsel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Görsel Sanatlar Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Bu araştırmada, ilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin görsel sanatlar dersinde müzik
kullanımının öğrencilerin başarılarına etkisini değerlendirmek amacıyla nicel
araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma modeli olarak tarama araştırması tercih
edilmiş, deney ve kontrol gruplu bir desen oluşturulmuştur. Deney grubundaki
öğrenciler müzik eşliğinde resim yaparken, kontrol grubundaki öğrenciler müzik
olmadan resim yapmıştır. Araştırmanın amacı, iki grup arasındaki başarı farkını
ölçmek ve müziğin görsel sanatlar dersindeki etkilerini ortaya koymaktır.
Veri toplama sürecinde, Hüseyin Uysal'ın "Farklı Müzik Türlerinin Çocuk
Resimlerine Etkisi" (2016) adlı doktora tezinde yer alan değerlendirme ölçeği,
müellifin izniyle kullanılmıştır. Bu ölçek, öğrenci çalışmalarının objektif bir şekilde
değerlendirilmesine olanak sağlamıştır. Ayrıca, Resim-İş Eğitimi alanında
uzmanlaşmış Ankara Müzik ve Güzel Sanatlar Üniversitesinde görev yapan üç
akademisyen tarafından, öğrencilerin resimleri "Resim Değerlendirme Ölçeği" ile
değerlendirilmiştir. Bu sayede, görsel sanatlar dersinde yapılan resim çalışmalarının
standart bir ölçütle değerlendirilmesi sağlanmıştır.
Araştırmanın çalışma grubu, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Ankara Mamak Ata
Ortaokulu'nda öğrenim gören 7. sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Deney ve kontrol
grupları olarak ikiye ayrılan bu öğrenciler, örneklem grubunu temsil etmektedir. Veri
toplama sürecinde, Özmenteş (2006) tarafından geliştirilen Müzik Dersine Yönelik
Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Bu ölçek, öğrencilerin müzik dersine yönelik tutumlarını
ölçmek için geliştirilmiş olup, 20 maddeden oluşan Likert tipi bir ölçektir. Ölçeğin
yapı geçerliliği temel bileşenler analizi ile incelenmiş, güvenirliği ise Cronbach alfa
katsayısı yöntemiyle hesaplanmıştır. Araştırmada, ölçeğin Cronbach alfa güvenirlik
katsayısı α = 0,88 olarak bulunmuş ve ölçeğin geçerli ve güvenilir bir araç olduğu
sonucuna varılmıştır.
Veri toplama ve analiz süreci, çalışmanın en kritik aşamalarından biridir. Öncelikle
deney ve kontrol gruplarına ön test uygulanmış, ardından deney grubuna müzik
eşliğinde resim yapmaları için teknik destek sağlanmış ve son testler uygulanmıştır.
Araştırma sürecinde görsel sanatlar dersleri, öğretim programında belirtilen
kazanımlar doğrultusunda gerçekleştirilmiştir. Deney grubunda teknolojik destek
kullanılarak ders işlenmiş, kontrol grubunda ise teknoloji kullanılmamıştır. Deney
grubunda bilgisayar ve hoparlör yardımıyla ders işlenirken, kontrol grubu geleneksel
yöntemlerle ders görmüştür. Müziğin görsel sanatlar dersindeki etkilerinin
değerlendirilmesi, gelecekte bu tür çalışmaların eğitim programlarına entegre edilmesi
açısından önemli bir veri sunmaktadır.

Abstract:
This study aims to evaluate the impact of music on the success of 7th-grade students
in visual arts lessons. The research employed a quantitative research method, utilizing
a survey model with an experimental and control group design. In the experimental
group, students created artworks while listening to music, whereas in the control
group, students worked without music. The purpose was to measure the difference in
performance between the two groups and to examine the influence of music on
students' achievements in visual arts.
For data collection, the assessment scale from Hüseyin Uysal's 2016 doctoral thesis
titled "The Effect of Different Music Genres on Children's Drawings" was used with
the author's permission. This scale provided an objective evaluation of the students'
work. Additionally, three academicians from the Faculty of Music and Fine Arts at
Ankara University evaluated the students' artworks using the "Art Evaluation Scale."
This ensured a standardized assessment of the visual arts work produced during the
study.
The study group consisted of 7th-grade students from Ata Secondary School in
Ankara, Mamak, under the Ministry of National Education. These students were
divided into experimental and control groups, forming the sample. The "Attitude Scale
Towards Music Lessons," developed by Özmenteş (2006), was utilized as a data
collection tool. The scale, designed as a Likert-type instrument with 20 items,
measures students' attitudes towards music lessons. Its construct validity was analyzed
through principal component analysis, and its reliability was tested using the
Cronbach's alpha coefficient, yielding a score of α = 0.88, indicating a reliable and
valid instrument for measuring attitudes toward 7th-grade music lessons.
The data collection and analysis process was a crucial aspect of this study. Initially,
pre-tests were administered to both the experimental and control groups. The
experimental group then received technical support for creating artworks with music,
followed by post-tests for both groups. During the experiment, visual arts lessons in
both groups were conducted according to the curriculum's learning outcomes. The
experimental group received lessons with the aid of technology, including the use of
computers and speakers, while the control group followed traditional methods without
technological support.
For data analysis, statistical correlation methods were employed using SPSS 22.00
software. Independent sample t-tests were applied to compare the pre-test and posttest scores, identifying differences between the experimental and control groups. The
results of the study revealed that incorporating music into visual arts lessons had a
positive impact on students' performance. Ultimately, the findings suggest that music
can be a valuable tool in enhancing student achievement in visual arts, providing useful
insights for future integration of such methods into educational programs.