Acil servis ve 112'de çalışan sağlık personelinin yaşadığı rol çatışması ve rol belirsizliğinin iş stresi üzerine etkisi
Effects on the job stress of role conflict and role ambi̇guity of health personnel in the emergency service and 112
Yazar: MEHMET HALİL ÖZTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NURDAN GEZER
Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Ambulanslar = Ambulances ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Rol belirsizliği = Role ambiguity ; Rol çatışması = Role conflict ; Sağlık personeli = Health personnel ; İş stresi = Job stress

Özet:
Bu çalışma acil servis ve 112'de çalışan sağlık personelinin yaşadığı rol çatışması ve rol belirsizliğinin iş stresi üzerindeki etkisini incelemek amacıyla tanımlayıcı-kesitsel bir çalışma olarak yapılmıştır. Araştırmaya 20 Ağustos 2016 -20 Ocak 2017 tarihleri arasında Denizli merkezde bulunan bir üniversite hastanesi ve bir devlet hastanesi ile Denizli merkezde bulunan 112 Acil Sağlık istasyonlarında görev yapan toplam 188 sağlık personeli katılmıştır. Araştırmada veriler "kişisel bilgi formu", "rol çatışması ve rol belirsizliği ölçeği" ile "iş stresi ölçekleri" kullanılarak elde edilmiştir. Çalışmanın analizinde sayı, yüzde, ortalama, Mann Whitney U, Kruskal wallis, Korelasyon ve Regresyon testleri kullanılmıştır. Cinsiyete göre iş stresi puan ortalaması arasında, medeni duruma göre rol belirsizliği puan ortalaması arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Mesleğini sevme durumuna göre rol belirsizliği, rol çatışması ve iş stresi puan ortalamaları, mesleki görev ve sorumluluk bilgisine göre rol belirsizliği ve iş stresi puan ortalamaları, yaşa göre rol çatışması ve iş stresi puan ortalamaları, mesleki kanun ve yönetmelik bilgisine göre rol çatışması ve iş stresi puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Yapılan ileri analizde rol çatışmasını; iş stresinin %37 ve rol belirsizliğinin %38 oranında, rol belirsizliğini; iş stresinin %15, kanun ve yönetmelik bilgisinin %21 ve mesleğini sevmeme durumunun %26 oranında ve iş stresini; rol çatışmasının %37, rol belirsizliğinin %40, kanun ve yönetmelik bilgisinin yetersizliğinin %43 oranında etkilediği bulunmuştur.
Sonuç: Kadınların iş stresini erkeklerden daha fazla yaşadığı, evlilerin rol belirsizliğini bekarlardan daha fazla yaşadığı, mesleğini sevmeyen kişilerin daha çok rol belirsizliği, rol çatışması ve iş stresi yaşadığı, mesleki görev ve sorumluluk bilgisine kısmen sahip olan kişilerin daha çok rol belirsizliği ve iş stresi yaşadığı, rol çatışması ve iş stresini en çok 25-30 yaş aralığındaki sağlık personellerinin yaşadığı, mesleki kanun ve yönetmelik bilgisine sahip olmayan kişilerin daha çok rol belirsizliği ve mesleki kanun ve yönetmelik bilgisine kısmen sahip olan kişilerinde daha çok iş stresi yaşadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study was conducted as a descriptive-cross-sectional study to investigate the role conflict and role ambiguity of emergency service and 112 health personnel working on job stress. A total of 188 health personnel from 112 Emergency Health Centers located in the center of Denizli and a university hospital and a state hospital in the center of Denizli participated in the survey between 20 August 2016 and 20 January 2017. Research data "personal information form", "role conflict and role ambiguity scale" and "job stress scale" were obtained using. number, percentage, mean,  Mann  Whitney U and Kruskal wallis tests were used in the analysis of the study. A significant difference was found between job stress score average according to sex. There was a significant difference between the average score of role ambiguity according to marital status. A significant difference was found when the distribution of the mean of role ambiguity, role conflict and job stress scores according to the job liking status was studied. A significant difference was found when analyzing the distribution of the job uncertainty and work stress average scores according to the occupational duty and responsibility information.  A meaningful difference was found between age and role conflict and job stress score averages. A significant difference was found when the role conflict and work stress point average were examined according to the information of professional law and regulation. Role conflict; 37% of job stress and was found to affect 38% of role ambiguity. Role uncertainty; 15% of the work stress, 21% of the law and regulation knowledge, and 26% of the occupation liking status. Work stress; 37% of role conflict, 40% of role ambiguity, lack of laws and regulations have been found to affect 43% of the information.
Conclusion: It has been seen that women have more work stress than men. The role ambiguity of the marriage has been reached as a result of living longer than the singles. Those who did not like their profession were found to have more role ambiguity, role conflict and work stress. Participants who had some knowledge of occupational duties and responsibilities were found to have more role ambiguity and work stress. Role conflict and work stress have been experienced mostly by health personnel between the ages of 25-30. Part of the knowledge of professional laws and regulations has been reached as a result of having more work stress. Those who do not have professional legal and regulatory knowledge are found to have more role ambiguity.