Üniversite öğrencilerinin dünya inançları ile karanlık üçlü kişilik özellikleri arasında sosyal ilginin aracı rolü
The mediator role of social interest between university students' world beliefs and dark triad personality traits
Yazar: GÜNEY DENGİZ
Danışman: PROF. DR. BİNNAZ KIRAN
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Karanlık kişilik özellikleri = Dark personality traits ; Karanlık üçlü = Dark triple ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Toplumsal ilgi = Social interest ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnançlar = Beliefs

Özet:
Karanlık kişilik özellikleri, toplumun klinik, patolojik veya suçlu olmayan bireylere ait olumsuz ve toplumsal olarak zararlı görülen özelliklerdir. Kişilikle ilgili çalışmalar, dünyaya dair inançların kişilik yapısı içerisinde önemli bir rolü olduğunu göstermektedir. Sosyal ilgi ise toplumun refahı ve iyiliği için gösterilen çabaları kapsayan ve karanlık kişilik özelliklerine zıt bir özelliktir. Adler ise sosyal ilginin dünyaya dair de olmak üzere birtakım inançlarla şekillendiğini belirtmektedir. Hem bu özelliklerin hem de inançların, içinde bulundukları gelişim dönemi açısından dinamik ve esnek olduğu üniversite öğrencileri açısından incelenmesi önemli görülmektedir. Bu doğrultuda, bu araştırmada üniversite öğrencilerinin dünyaya dair inançları ile karanlık kişilik özellikleri arasındaki ilişkide sosyal ilgilenin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır.
Araştırmanın ana problemi 877 katılımcıdan toplanan veriler doğrultusunda incelenmiştir. Katılımcıların sosyal ilgi düzeyleri Soyer (2004) tarafından geliştirilen Toplumsal İlgi Ölçeği ile, Makyavelizm, narsisizm ve psikopati değişkenleri Kısa Karanlık Üçlü Ölçeği (Özsoy ve diğerleri, 2017) ile ölçülmüştür. Dünyaya dair inançların değerlendirilmesinde araştırmacı tarafından geliştirilen 24 maddeli ve 4 boyutlu "Dünyaya Dair İnançlar Ölçeği" kullanılmıştır.
877 katılımcıdan toplanan verilerden elde edilen bulgulara göre güvenli ve cazip dünya inancı ile sosyal ilgi arasında pozitif, karanlık kişilik özellikleri arasında ise negatif yönde manidar bir ilişki bulunmaktadır. Tehlikeli ve sıkıcı dünya inancı ise sosyal ilgi ile negatif, karanlık kişilik özellikleri ile pozitif yönde manidar bir ilişkiye sahiptir. Ayrıca sosyal ilginin karanlık kişilik özelliklerini negatif yönde yordadığı ve dünyaya dair inançlar ile karanlık kişilik özellikleri arasındaki ilişkilerde aracı role sahip olduğu görülmüştür. Elde edilen bu bulgular teorik ve ampirik bilgilerin ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
Dark personality traits are the negative and socially harmful traits belonging to individuals who are not clinical, pathological or criminal. Studies on personality show that beliefs about the world play an important role in personality. Social interest, on the other hand, is a trait that includes efforts for the welfare and well-being of the society and contrasts with dark personality traits. As for Adler, states that social interest is shaped by certain beliefs, including about the world. It is considered important to examine both these characteristics and beliefs in terms of college students who are dynamic and flexible in terms of their developmental period. Accordingly, in this study, it was aimed to examine the mediating role of social interest in the relationships between beliefs about the world and dark personality traits.
The main problems of the research were examined in line with the data collected from 877 participants. The social interest levels of the participants were measured by the Social Interest Scale developed by Soyer (2004); Machiavellianism, narcissism and psychopathy variables were measured with the Short Dark Triad Scale (Özsoy et al., 2017). In the evaluation of beliefs about the world, a 24-item and 4-dimensional "Beliefs About the World Scale" developed by the researcher was used.
According to the findings obtained from the data collected from 877 participants, there is a positive relationship between belief in a safe and enticing world and social interest, and a negative significant relationship between dark personality traits. Dangerous and dull world belief has a negative relationship with social interest and a positive relationship with dark personality traits. In addition, it was observed that social interest had a mediating role in the relationships between beliefs about the world and dark personality traits. These findings are discussed in the light of theoretical and empirical information.