İmparator Traianus ve siyasi hayatı
Emperor Traianus and his political life
Yazar: ÖMER FARUK ARICAN
Danışman: DOÇ. DR. RECEP ÖZMAN
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Roma Dönemi = Roman Period ; Roma İmparatorluğu = Roman Empire ; Siyaset = Politics ; Siyasi hayat = Political life ; Traianus = Traianus

Özet:
Roma'nın İtalya dışında doğmuş olan ilk imparatoru olan Marcus Ulpius Traianus kökeni ve kimliği itibariyle Roma İmparatorluğu'nun önemli bir figürüdür. Doğum tarihi ve ölüm tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte, eğitim hayatı ve gençlik yılları da antik kaynakların sessiz kalmasından dolayı kısıtlıdır. Traianus'un gençlik yıllarını babasının yanında geçirmiş olduğu tahmin edilmekle birlikte gençliğinde vigintivirate, decemvirate ve quaestor görevinde bulunduğu tahmin edilmektedir. Quaestorluktan sonra praetor olarak görev yapmıştır. Pleb kökenli olan Traianus, Yukarı Germania valiliğine tayin edilmiş, Domitianus tarafından desteklenerek consul seçilerek devletin en üst makamlarında görev yapmıştır. Bunların yanı sıra Traianus'u döneminin dikkat çeken figürlerinden birisi haline getiren askeri dehası ve adaletli tutumudur. Dürüstlüğü ve savaşçı kişiliği sayesinde ordunun güvenini kazanmış ve imparator Nerva tarafından evlat edinilerek halef ilan edilmiştir. Tahta geçmesiyle birlikte sarsılan imparatorluk makamı, Traianus'un kişiliği ve saygınlığı sayesinde düzelmiştir. Yönetimi süresince Roma'yı tarihinin en geniş sınırlarına ulaştırmış, yaptığı bir takım düzenlemelerle günümüz hukuk kurallarına temel oluşturmuş ve döneminde mimari harikalar inşa ettirmiştir. Yönetimi devraldığı sırada mali olarak güçten düşen imparatorluğa refah getirmiş, hazineyi dolu bir şekilde bırakmış ve kendinden sonra gelen imparatorlar için bir ilham kaynağı olmuştur. Bu çalışmada, Traianus'un biyografisi ele alınmakla birlikte siyasi hayatı ön planda tutulmuştur. Roma İmparatorları arasında benzerine az rastlanan Traianus'un incelenmesi, imparatorluğun Augustus sonrası geçirdiği ikinci bir yenilenme dönemini anlamak bakımından önemli bir değer taşımaktadır.
Kaynak Kelimeler: Traianus, Roma İmparatorluğu, Dacia, Parthia, Ulpius

Abstract:
Marcus Ulpius Trajan, the first emperor of Rome born outside Italy, is an important figure of the Roman Empire in terms of origin and identity. Although the date of birth and death are not known for certain, his educational life and youth years are limited as the ancient sources fall short. Although it is estimated that Trajan spent his teenage years with his father, he is expected to have the titles of vigintivirate, decemvirate and quaestor during his youth. After quaestorhood, he served as praetor. Trajan, of pleb origin, was appointed to upper Germania governorship, supported by Domitian and elected as consul and served in the highest authorities of the state. In addition, it is the military genius and fair attitude that made Trajan one of the remarkable figures of his time. Thanks to his honesty and warrior personality, he gained the confidence of the army and was adopted by The Emperor Nerva and declared as his successor. The imperial authority, which was shaken by the conquest of the throne, was improved by the personality and dignity of the Trajan. During his reign, he brought Rome to the widest borders of his history, established a foundation for contemporary legal rules and built architectural wonders during his reign. When he took over, he brought prosperity to the Empire, which fell financially, left the treasure in full, and became a source of inspiration for the emperors who came after him. In this study, not only the biography of Trajan was taken into consideration but also his political life was kept in the forefront. The examination of the Trajan, which is rare among Roman emperors, is of great importance in terms of understanding the second period of restoration of the Empire after Augustus.
Keywords: Trajan, Roman Empire, Dacia, Parthia, Ulpius