Hafıza topluluğu olarak 78 kuşağı
Generation of 78 as a memory community
Yazar: MELİKE IŞIK DURMAZ
Danışman: DOÇ. DR. DERYA FIRAT ŞANNAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Genel Sosyoloji ve Metadoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Kolektif bellek = Collective memory ; Kuşak 78 = Generation 78 ; Kuşaklar = Generations ; Siyasal hafıza = Political memory ; Siyasallaşma = Politicisation ; Toplumsal bellek = Social memory

Özet:
Türkiye'de 1960'lı yılların ortalarından itibaren kitleselleşmeye başlayan sosyalist hareketler 1970'li yılların siyasal alanının başat unsurlarından biri haline gelmiştir. Bu kısa evre, 68 ve 78 kuşaklarının peş peşe varlık gösterdiği, derin kırılmaların, kopuşların, sarsıcı tarihsel deneyimlerin yaşandığı, özel bir tarih dilimidir. Bu çalışma 1970'lere, bu özel dönemin deneyimlerine ve insanlarına hafızanın süzgecinden bakma çabasının bir ürünüdür. 
Bu tez çalışması bugün 78 kuşağı ya da 78'li olarak tanımlanan, kendilerini bu sıfatla tarif eden, 1970'lerde ilkgençliklerini, ilk siyasallaşmalarını yaşamış, bu dönemin ortalarından itibaren Türkiye sosyalist hareketinin farklı hareket ve örgütlerinde militan olarak aktif biçimde ya da kitle örgütlerinde sempatizan olarak yer almış, bu dönem içinde bir kuşak olma potansiyelini bütünüyle ve her yönüyle taşıyan bir gençlik kesiminin bir kuşak olarak oluşumuna ve kurucu tarihsel olaylar ekseninde bir hafıza topluluğuna dönüşümüne odaklanmaktadır.
Bu bağlamda kuşağın oluşum zeminin oluşturan 1970'lere siyasallaşma ve sosyalizasyon süreçleri üzerinden, tanıklıklara başvurularak bakılmış, dönemin hissiyat yapısı hafızadan yola çıkılarak incelenmiştir. 
Ardından kuşağın kurucu tarihsel deneyimlerine odaklanılmış, 12 Eylül askeri darbesinin kurucu bir olay olarak ön plana çıktığı görülmüştür. Bu döneme dair deneyimlerin hafızanın inşasında referans noktasını oluşturulduğu açıklanmış, nostaljik ve direnişçi hatırlama biçimlerinin ortaya çıkışı incelenmiştir.
Son olarak hafızanın siyasetle ilişkisi kuşağın bir hafıza topluluğuna dönüşümüyle birlikte ele alınmış, geçmişin siyasal kullanımları örnekler üzerinden incelenmiştir. Bu bağlamda hem hafıza odaklı örgütlenme deneyimleri hem de anmalar, mekânsal mücadeleler gibi hafıza pratiklerine değinilmiştir.

Abstract:
Socialist movements that began to gain popularity in Turkey from mid 1960's onward became one of the dominant elements of the political sphere in the 1970's. This short stage is an extraordinary episode, witnessing the emergence of the generations of '68 and '78, deep fracturing in society, break aways, and traumatic historical experiences. This study is the product of an effort to look at the experiences and people of this extraordinary episode through the filter of memory.
This thesis focuses on the crystallization as a generation and transformation into a memory community through foundational historical events of the segment of youth who are identified as the generation of '78 or '78'ers today, experienced their early adolescence and politicization in the 1970's, who participated in the Turkey's different socialist movements or organizations either as active militants or as sympathizers in mass organizations, and who are thoroughly and comprehensively imbued with the potential to form a generation.
In this context, the 1970's period that form the background for the formation of this generation is examined through the lens of the politicization and socialization processes, and the affective structure of the aforementioned period is analyzed from a memory point of view.
Following this, as the study focuses on the constructive historical experiences of this generation, the September 12th coup emerges as a foundational event. That these experiences form a reference point in the construction of memory is demonstrated; and the emergence of nostalgic and resistative forms of remembrance is examined.
Lastly, the relationship between memory and politics is considered together with the transformation of this generation into a memory community; and the political uses of past is analyzed via examples. In this context, both memory centered organizational experiences and memory practices such as commemorations and spatial conflicts are considered.