Batı Anadolu'da geç miyosen yaşlı memeli faunalarındaki Hipparıon'un (Equidae- Perissodactyla) odontolojik ve osteolojik karşılaştırılması
Odontological and osteological comparison of hipparion (Equidae-perissodactyla) in late miocene mammal fauna in Western Anatolia
Yazar: ESRA SEBEPLİ
Danışman: PROF. DR. TÜMEL TANJU KAYA
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Anadolu'nun jeolojik evrimi yaklaşık 25 milyon yıl önce başlamış ve günümüze kadar şekillenerek gelmiştir. Bu süreçte, Anadolu'da birçok takson evrimleşmiş ve çeşitlenmiştir. Anadolu'da Geç Miyosen (11-5 myö) yaşlı faunalarda, çok sayıda memeli fosil bulgusuna rastlanmaktadır. Çalışmanın konusunu oluşturan Hipparion (Equidae, Perissodactyla), memeli faunalarında egemen olan bir cinstir. Üç parmaklı bir at cinsi olan Hipparion'un bolluğu, çeşitli lokalitelerle karşılaştırılarak paleoekolojik, paleobiyocoğrafik ve biyokronolojik yorumların yapılmasına olanak tanımaktadır.
Bu tez çalışmasında, detaylı bir literatür taraması sonucunda Avrasya'daki Geç Miyosen yaşlı memeli lokalitelerindeki Hipparion türleri belirlenmiştir. Ayrıca, Ege Üniversitesi Tabiat Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde bulunan Uşak-Eşme-Kemiklitepe ve Çanakkale-Ayvacık-Gülpınar lokalitelerine ait Hipparion fosilleri üzerinde osteolojik ve biyometrik çalışmalar yapılmıştır. Elde edilen biyometrik veriler logaritmik oran diyagramları kullanılarak diğer lokalitelerle karşılaştırılmış, böylece benzerlik ve farklılıkların ortaya konulması amaçlanmıştır. Karşılaştırmalar sonucunda her iki lokalitede H. cf. sithonis, H. cf. brachypus ve H. cf. philippus türleri tanımlanmıştır. Hipparion içeriği lokaliteler için Geç Miyosen (MN 11- erken MN 12) yaşını göstermektedir. Kemiklitepe ve Gülpınar hipparonlarının metapodlarının morfolojisi ve dişlerdeki mine plikasyonu lokaliteler için savan benzeri bir ortamı yansıtır.

Abstract:
The geological evolution of Anatolia was started 25 million years ago and has take form up to today. In that period, many taxa have evolved and diversified in Anatolia. A large number of mammal fossils are found in the Late Miocene faunas in Anatolia. The Hipparion (Equidae, Perissodactyla) that make up the subject of the study is a dominant genus in mammal faunas. Abundance of Hipparion which is three toed horse genus allows making comparisons between different localities and making paleoecological, palaebiogeographical and biochronological interpretations.
In this thesis, Hipparion species in Late Miocene mammal localities in Eurasia were determined as a result of a detailed literature review. In addition, osteological and biometric studies were performed on the Hipparion fossils belonging to the localities of Uşak-Eşme-Kemiklitepe and Çanakkale-Ayvacık-Gülpınar which are collected of Ege University Natural History Application and Research Center. The obtained of biometric data were compared with other localities by using logarithmic ratio diagrams, thus it was aimed to reveal similarities and differences. As a result of comparisons, H. cf. sithonis, H. cf. brachypus and H. cf. philippus species have been identified. Hipparion assemblage suggest Late Miocene (MN11- lower MN12) age for these localities. The metapodial morphology and enamel plication of Kemiklitepe and Gülpınar hipparions suggest savannah-like environment for the localities.