Akut pulmoner tromboembolide serum sodyum, kreatinin ve glukoz değerlerinin prognoza etkisi
Prognostic effect of serum sodium, glucose, creatinine in patients with acute pulmonary thromboembolism
Yazar: ALİYE GAMZE CALIŞ
Danışman: PROF. DR. ALİYE CANDAN ÖĞÜŞ
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Hiperglisemi = Hyperglycemia ; Hiponatremi = Hyponatremia ; Kreatin = Creatine ; Pulmoner emboli = Pulmonary embolism ; Tromboembolizm = Thromboembolism

Özet:
Pulmoner tromboemboli mortalitesi ve morbiditesi yüksek bir hastalıktır. Akut PTE prognoz tayininde RVD, troponin pozitifliği ve PESI kullanılmaktadır. Çalışmamızda her merkezde kolay ulaşılabilir serum sodyum, glukoz ve kreatin düzeylerinin prognostik değerlerini ve şu an kullanılmakta olan belirteçlerle olan korelasyonunu araştırdık.
Çalışmamızda Ocak 2010 - Aralık 2012 yılları arasında Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Kliniğinde ventilasyon/perfüzyon sintigrafisi PTE ile yüksek olasılıklı uyumlu olan veya toraks BT anjiografi ile akut PTE tanısı alarak yatışı yapılan ve diabetes melitus ve kronik böbrek yetmezliği olmayan 112 olgu retrospektif olarak değerlendirildi. Olguların demografik özellikleri, vital bulguları, bilinç durumu, PESI skoru, ilk başvuru anında elde edilen özellikle glukoz, sodyum ve kreatin düzeyleri olmak üzere rutin biyokimyasal incelemeleri, D-dimer ve troponin düzeyi, ekokardiyografik sonuçları incelendi.
Toplam 112 olgunun 86?sının (%76.8) ilk 30 gün boyunca stabil seyrettikleri (Grup I), 26?sının (%23.2) ise ilk 30 gün içinde öldükleri (Grup II) belirlendi. Olguların %27.6?sında hiponatremi saptandı ve bu olgularda ilk 30 gün içerisindeki mortalite oranı, serum sodyum düzeyi normal olan hastalara göre anlamlı yüksekti (sırasıyla %70.9, %4.4, p:0.001). Başvurudaki serum sodyum düzeyinin 135 mol/lt altında olmasının ölüm riskinin yaklaşık 48 kat arttırdığı belirlendi.
Çalışmamızda ilk 30 gün içinde ölen olguların eGFR ortalaması 45.5mL/dk, stabil seyreden olguların ise 100.3 mL/dk bulundu. eGFR<60 mlt/dk ve ?60 mlt/dk olan 2 grubun prognozları karşılaştırıldığında eGFR<60 mlt/dk olanlarda mortalite diğer gruba göre 41.67 kat artmış bulundu (p<0.001).
Hastaların başvuru anındaki serum glukoz değerlerinin ortalaması 129.1 mg/dl olup, ölen hasta grubunda 140 mg/dl?nin üzerinde idi ve yaşayan hasta grubuna göre anlamlı yüksekti (p<0.001).
 Troponin pozitif, RVD saptanan ve PESI V olgularda mortalite oranı yüksek olup yine bu hastalarda serum sodyum düzeyi ve eGFR düşük, serum glukoz düzeyinin yüksek olması bu üç yeni belirtecin prognostik değerlerinin yüksek olduğunu desteklemektedir.
Bu üç parametre arasında prognostik değeri en yüksek belirteç serum sodyum düzeyi iken üçünün birlikte bulunması durumunda mortalite riskinin %100 olduğunu belirledik. Serum sodyum, glukoz ve kreatin düzeylerinin ayrı ayrı veya birlikte akut PTE prognoz tayininde kullanılabileceğini düşünmekteyiz

Abstract:
Pulmonary embolism is a disease with high morbidity and mortality. Predicting prognosis in acute PTE RVD, troponin positivity and PESI are used. In our study in each center can be reached easily serum sodium, creatinine and glucose levels studied prognostic values and correlation between currently used markers.
In our study, 112 patients were evaluated retrospectively who has been hospitalized in Chest Disease Clinic of Akdeniz University Hospital between January 2010 - December 2012, ventilation / perfusion scintigraphy with a high probability of PTE or acute PTE in chest CT angiography without chronic renal failure, and diabetes mellitus. Demographic characteristics, vital signs, mental status, PESI, derived from the first admission, especially glucose, sodium and creatinine levels, including routine biochemical tests, D-dimer, troponin levels, echocardiographic results were analyzed.
Of the total 112 PTE cases, 86 (76.8%) were staying stable in the first 30 days (group 1), 26 (23.2%) died within the first 30 days (group 2) were determined. 27.6% of patients hyponatremia was detected and mortality rates in the first 30 days were significantly higher than in patients with normal serum sodium concentration (respectively, 70.9%, 4.4%, p = 0.001). On the first admission serum sodium level under the 135 mmol / l approximately 48-fold increase in the risk of death is determined.
In our study, patients who died within 30 days of average eGFR 45.5 mL/dk, the 100.3 mL/dk the patients who were stable. eGFR < 60 milliliter / min and ? 60 milliliter / min compared to the prognosis of the two group, eGFR <60 milliliter / min with 41.67-fold increase in mortality compared to the other group (p <0.001).
The average values of the patients at admission serum glucose 129.1 mg/dl fatal group average value was 140 mg/dL, and significantly higher than stable patient group (p < 0.001).
 Troponin-positive, RVD identified, PESI class V patients have a high mortality rate and in these patients presence of low serum sodium levels and eGFR, high levels of serum glucose, that supports these new three markers have high prognostic values.
Diagnostic performance the highest marker of the presence of low serum sodium level. If there is a combination of three parameter, mortality risk 100%. Serum sodium, glucose and creatinine levels can be used separately or together, suggest that the prediction of prognosis in acute PTE