Kolorektal kanser hastalarında preoperatif nütrisyonel durum, vücut kompozisyonu ve sistemik inflamatuar yanıtın postoperatif sonuçlar üzerine etkisi
Effect of preoperative nutritional status, body composition and systemic inflammatory response on postoperative outcomes in colorectal cancer patients
Yazar: TUBA NUR YILDIZ KOPUZ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET FİSUNOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
. Kolorektal kanser,
yüksek mortalite oranları ile dünya genelinde yaygın bir malignitedir ve cerrahi, temel
tedavi yaklaşımıdır. Bu çalışmanın amacı preoperatif nütrisyonel durum, vücut
kompozisyonu, sistemik inflamatuar yanıt ve diyet inflamatuar indeksin postoperatif
sonuçlar üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Çalışma Ankara Bilkent Şehir
Hastanesi'nde yürütülmüştür. Neoadjuvan tedavi almamış ve metastazı bulunmayan,
76'sı erkek ve 45'i kadın olmak üzere toplam 121 kolorektal kanser hastası çalışmaya
dahil edilmiştir. Preoperatif nütrisyonel durum Malnütrisyon Üzerine Küresel Liderlik
Girişimi (GLIM) kriterleri ve Hasta Odaklı Subjektif Global Değerlendirme (PGSGA) ile; sistemik inflamatuar yanıt Nötrofil Lenfosit Oranı (NLR), Delta Nötrofil
İndeksi (DNI) ve Prognostik Nütrisyonel İndeks (PNI) ile; vücut kompozisyonu
bilgisayarlı tomografi (CT) ile değerlendirilmiştir. Bilgisayarlı tomografi
görüntülerine dayalı vücut kompozisyonu analizi ile viseral ve subkutan obezite
tanımlanmıştır. Avrupa Yaşlılarda Sarkopeni Çalışma Grubu (EWGSOP2) kriterlerine
göre sarkopeni belirlenmiş ve 24 saatlik besin tüketim kayıtlarından enerjiye göre
uyarlanmış Diyet İnflamatuvar İndeks (E-DII) hesaplanmıştır. Çalışmanın postoperatif
sonuç parametrelerini komplikasyonlar, hastanede yatış süresi ve yaşam kalitesi
oluşturmaktadır. Hastaların yaş ortalaması 62,3±12,1 yıl olup, %32,2'sinde
komplikasyon gelişmiş ve %51,2'sinde uzun süreli hastane yatışı gözlenmiştir.
Preoperatif dönemde hastaların %45,5'inde GLIM kriterlerine göre malnütrisyon,
%15,7'sinde sarkopeni, %54,5'inde viseral obezite ve %53,7'sinde subkutan obezite
tespit edilmiştir. Malnütrisyonlu bireylerde, malnütrisyonlu olmayanlara kıyasla
komplikasyon ve uzun süreli hastane yatış oranı daha yüksek, yaşam kalitesi ise daha
düşük bulunmuştur (p<0,05). Sarkopenik bireylerde, sarkopenik olmayanlara kıyasla
hem komplikasyon hem de uzun süreli hastane yatış sıklığı daha yüksek bulunmuştur
(p<0,05). Buna karşılık, viseral obez bireylerde komplikasyon sıklığı, viseral obez
olmayanlara göre daha düşük saptanmıştır (p<0,05). Subkutan obez bireylerde ise
postoperatif sonuçlar açısından subkutan obez olmayanlara göre anlamlı bir fark
bulunmamıştır (p>0,05). Ayrıca NLR ≥3 olan bireylerde, postoperatif komplikasyon
ve uzun süreli hastane yatış sıklığının arttığı belirlenmiştir (p<0,05). Prognostik
nütrisyonel indeksin, preoperatif ve postoperatif genel yaşam kalitesi, fiziksel, rol ve
bilişsel fonksiyonlarla pozitif korelasyon gösterdiği bulunmuştur (p<0,05). Çok
değişkenli lojistik regresyon analizinde malnütrisyon (OR: 3,95, p<0,05), sarkopeni
(OR: 3,97, p<0,05) ve E-DII (OR: 4,96, p<0,05) postoperatif komplikasyonlar için
bağımsız risk faktörleri olarak saptanmıştır. Açık cerrahi operasyon (OR: 2,96,
p<0,05), komplikasyon gelişimi (OR: 16,99, p<0,001) ve sarkopeni (OR: 6,89,
p<0,05) ise uzun süreli hastane yatışı için bağımsız risk faktörleri olarak belirlenmiştir.
Kolorektal kanser cerrahisinde preoperatif nütrisyonel faktörlerin değerlendirilmesi,
zamanında müdahale ve multidisipliner yaklaşım için kritiktir.

Abstract:
Colorectal cancer is a common malignancy worldwide with high mortality rates and
surgery is the main approach to treatment. The aim of this study was to investigate the
effects of preoperative nutritional status, body composition, systemic inflammatory
response and dietary inflammatory index on postoperative outcomes. The study was
conducted at Ankara Bilkent City Hospital. A total of 121 colorectal cancer patients,
76 males and 45 females, who had not received neoadjuvant therapy and had no
metastasis, were included in the study. Preoperative nutritional status was assessed by
Global Leadership Initiative on Malnutrition (GLIM) criteria and Patient-Generated
Subjective Global Assessment (PG-SGA); systemic inflammatory response by
Neutrophil Lymphocyte Ratio (NLR), Delta Neutrophil Index (DNI) and Prognostic
Nutritional Index (PNI); and body composition by computed tomography (CT).
Visceral and subcutaneous obesity were defined through body composition analysis
based on CT images. Sarcopenia was determined according to the European Working
Group on Sarcopenia in Older People (EWGSOP2) criteria, and the energy-adjusted
Dietary Inflammatory Index (E-DII) was calculated from 24-hour dietary intake
records. The postoperative outcome parameters of the study include complications,
length of hospital stay, and quality of life. The mean age of the patients was 62.3±12.1
years, 32.2% developed complications and 51.2% had prolonged hospitalization. In
the preoperative period, malnutrition was detected in 45.5% of the patients according
to the GLIM criteria, sarcopenia in 15.7%, visceral obesity in 54.5%, and subcutaneous
obesity in 53.7%. In malnourished individuals, the frequency of complications and
prolonged hospital stays was higher, while quality of life was lower compared to nonmalnourished individuals (p<0.05). In sarcopenic individuals, the frequency of both
complications and prolonged hospital stays was higher compared to non-sarcopenic
individuals (p<0.05). In contrast, the frequency of complications was lower in
individuals with visceral obesity compared to those without visceral obesity (p<0.05).
No significant difference was found in postoperative outcomes between individuals
with subcutaneous obesity and those without subcutaneous obesity (p>0.05).
Additionally, in individuals with NLR ≥3, postoperative complications and prolonged
hospital stays increased (p<0.05). The PNI was positively correlated with preoperative
and postoperative overall quality of life, physical, role, and cognitive functions
(p<0.05). In multivariate logistic regression analysis, malnutrition (OR: 3.95, p<0.05),
sarcopenia (OR: 3.97, p<0.05), and the E-DII (OR: 4.96, p<0.05) were identified as
independent risk factors for postoperative complications. For prolonged hospital stays,
open surgical operation (OR: 2.96, p<0.05), the development of complications (OR:
16.99, p<0.001), and sarcopenia (OR: 6.89, p<0.05) were determined as independent
risk factors. The assessment of preoperative nutritional factors in colorectal cancer
surgery is critical for timely intervention and a multidisciplinary approach.