Türk otomotiv sektörünün doğrudan yabancı sermaye yatırımlarını çekme potansiyeli ve rakip ülkelerle karşılaştırılması
The potential of turkish automotive industry on attracting foreign direct investments and comparison with competitor countries
Yazar: DİDEM ÖZAL SEVİNECEK
Danışman: PROF. DR. NALAN ÖLMEZOĞULLARI
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı / Uluslararası İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Doğu Avrupa ülkeleri = Eastern European countries ; Otomotiv sektörü = Automotive sector ; Rekabet gücü = Competitive power ; Sermaye hareketleri = Capital movements ; Uluslararası rekabet = International competition ; Yabancı sermaye = Foreign capital ; Yabancı sermaye yatırımları = Foreign capital investments ; Yatırımlar = Investments

Özet:
Küreselleşme ile birlikte 20.yüzyılda uluslararası sermeye hareketleri hız kazanmış ve dışa kapalı ulus ekonomiler yerlerini dışa açık ekonomilere bırakmışlardır. Doğrudan yabancı sermaye yatırımları uluslararası sermaye hareketlerinin bir çeşididir ve bir ülkede faaliyet gösteren bir firmanın başka bir ülkede yeni bir firma kurması veya o ülkedeki mevcut bir firmayı satın alması yoluyla meydana gelir. Doğrudan yabancı sermaye yatırımları genel olarak gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere doğru hareket ederler. Gelişmiş ülkelerde faaliyet gösteren firmaları gelişmekte olan ülkelerde yatırım yapmaya iten temel sebep kârlarını arttırmak istemeleridir. Gelişmekte olan ülkeler ise, yurt içindeki tasarruf açığı sebebiyle ekonomik büyümeyi sağlayan iç yatırımları finanse edemezler ve tasarruf açığını kapatmak için uluslararası sermaye yatırımlarını bir araç olarak görürler. Bu sebeple gelişmekte olan ülkeler arasında, yabancı sermaye yatırımlarını kendilerine çekebilmek için rekabet söz konusudur. Gelişmekte olan ülkeler arasında yer alan Türkiye'de özellikle 1980 yılının ardından ülkeye yabancı sermaye girişini teşvik eden uygulamalar yürürlüğe girmiştir. Bunun ardından 1980'li yıllardan günümüze kadar Türkiye'ye giren doğrudan yabancı sermaye yatırımları yıllar içerisinde artan bir seyir göstermiş ve bu yatırımlar içerisinde önemli bir payı otomotiv sektörü almıştır. Türkiye'de otomotiv sektörü, yarattığı istihdam, teknolojik katma değer ve üretim hacmi ile ekonomik büyümeyi destekleyen lokomotif sektörlerden birisidir. Günümüzde Türk Otomotiv sektöründe faaliyet gösteren on beş ana sanayi firması bulunmaktadır ve bu firmalardan on tanesi yabancı sermayeli firmalardır. Türkiye, bulunduğu coğrafya içerisinde, Doğu Avrupa ülkeleri ile otomotiv sektöründe yabancı sermaye yatırımlarını çekme konusunda rekabet halindedir. Bu ülkeler, eski doğu bloğu ülkeler olan Polonya, Macaristan, Çek Cumhuriyeti ve Romanya'dır. Bu çalışmada, Türkiye'nin sözü edilen ülkeler karşısında otomotiv sektöründe doğrudan yabancı sermaye yatırımı çekme konusunda rekabet gücü incelenecek ve iyileştirme noktaları ortaya konulacaktır.

Abstract:
In 20th century, as a result of globalization, international capital flows has accelerated to spread out and externally closed national economies becomes to be transformed into open economies. Foreign direct investment flow is a kind of international capital movements, and it takes place in form when a company operating in a country establishes a new company or purchase an actual company in another country. Foreign direct investments are mainly from developed countries to developing countries to act. The fundamental reason of the companies operating in developed economies to invest to the developing economies is to increase their profit. In developing countries, domestic investments which provide economic growth can not be financed because of domestic saving deficit and developing countries see the foreign direct investments as a tool of compensating this deficit. Therefore, among developing countries, there is an intense competition to attract foreign direct investments. In Turkey, which takes its place among developing countries , foreign-owned companies has been operating since the Ottoman Empire period but especially after 1980?s foreign direct investments has become encouraged by governmental incentive policies. After 1980?s, entering of foreign direct investments to the Turkey has been increased over years and the automotive industries is the one who has a significant share on foreign direct investment flow to the country. Automotive industry in Turkey, with its employment capacity, created added value, production volumes and exporting facilities, is one of the leader sectors in the economy which encourages economic growth. Today, In Turkish automotive industry there are 15 main constructor companies and ten of them are foreign-owned firms. Turkey competes for attracting foreign direct investments in the automotive with Eastern European countries in its geography. These countries are the former eastern bloc countries, Poland, Hungary, the Czech Republic and Romania. In this study, the countries mentioned in the face of Turkey's automotive sector competitiveness in attracting foreign direct investments will be reviewed and improvements points will be put forward.