Rekreasyonel amaçlı fitness katılımcıların sağlık algıları ve rekreatif farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between recreational fitness participants' health perceptions and recreational awareness levels
Yazar: ŞÜKRAN KOCAKULAK
Danışman: DOÇ. DR. NURULLAH EMİR EKİNCİ
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Fitness = Fitness ; Rekreasyon = Recreation ; Sağlık = Health

Özet:
Bu çalışma, rekreasyonel amaçlı fitness salonlarına katılan bireylerin sağlık algıları ile rekreasyonel farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Günümüzde sağlıklı yaşam ve fiziksel aktivitenin önemi giderek artmaktadır. Bireylerin sağlıklarını koruma ve geliştirme çabalarında önemli yeri olan fitness salonlarına katılımı etkilemektedir. Araştırma da katılımcıların fitness salonlarına katılım sürecindeki deneyimleri, bu deneyimlerin sağlık algılarına nasıl yansıdığını ve aynı zamanda rekreatif farkındalık düzeylerini nasıl etkilediğini analiz etmektir. Çalışma grubu Denizli Pamukkale ilçesinde bulunan fitness salonlarına katılım sağlayan toplam 308 katılımcının yer aldığı nicel bir ilişki tarama modeli kullanmıştır. Çalışma kapsamında rekreatif faaliyetlere katılan bireyler hakkında bilgi toplamak için kişisel bilgi formu, Gomez, Hill, Zhu ve Freidt (2016) tarafından geliştirilen ve (Yerlisu Lapa ve diğerleri, 2017) tarafından Türkçe'ye uyarlanan 'Rekreasyonda Algılanan Sağlık Çıktıları Ölçeği' 16 madde ve 3 alt boyuttan oluşan anket kullanılmıştır. Üçüncü bölümde ise Ekinci, N. E., & Özdilek, C. (2019) tarafından geliştirilen 'Rekreasyon Farkındalık Ölçeği (RFÖ)' 41 maddeli 3 faktörden oluşan anket formu veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Veriler SPSS 24.0 yazılımı ile analiz edilmiş, Kolmogorov-Smirnov ve Kruskal-Wallis testleri ile dağılım incelenmiş, Independent Samples Test ve One Way Anova ile değişkenler arası ilişkiler değerlendirilmiştir. Analiz sonuçları, cinsiyet, medeni durum ve çalışma durumu gibi demografik değişkenlerin Rekreasyon Farkındalık Ölçeği (RFÖ) ve Rekreasyonda Algılanan Sağlık Çıktıları Ölçeği (RASÇÖ) alt boyutları üzerinde genellikle anlamlı bir etkisi olmadığını göstermiştir. Ancak, serbest zaman süresi ve gelir durumu bazı alt boyutlarda anlamlı farklılıklar ortaya koymuştur. Özellikle, RFÖ'nün "Haz ve Eğlence" ve "Sosyal Başarı" alt boyutlarında serbest zaman süresinin etkisi belirgin şekilde gözlemlenmiştir. "Kendini Geliştirme" alt boyutunda ise gelir düzeyinin etkisi öne çıkmıştır. Ayrıca, RASÇÖ'nün alt boyutları ile RFÖ'nün alt boyutları arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Bu bulgular, rekreasyonel aktivitelerde geçirilen sürenin ve bireylerin gelir düzeyinin sağlık algıları ve rekreatif farkındalık üzerindeki etkilerini ortaya koyarak, bu alandaki stratejik uygulamaların önemini vurgulamaktadır.

Abstract:
This study aims to investigate the relationship between health perceptions and recreational awareness levels of individuals participating in recreational fitness centers. As the importance of healthy living and physical activity continues to rise, participation in fitness centers plays a crucial role in individuals' efforts to maintain and improve their health. This research analyzes the experiences of participants in fitness center activities, how these experiences reflect on their health perceptions, and their impact on recreational awareness levels. The study employed a quantitative relational scanning model with a sample of 308 participants from fitness centers in the Pamukkale district of Denizli. Data collection included a personal information form, the 'Perceived Health Outcomes of Recreation Scale' (RASÇÖ) developed by Gomez, Hill, Zhu, and Freidt (2016) and adapted to Turkish by Yerlisu Lapa et al. (2017), comprising 16 items and 3 sub-dimensions. Additionally, the 'Recreation Awareness Scale' (RFÖ) by Ekinci and Özdilek (2019), consisting of 41 items and 3 factors, was utilized. Data were analyzed using SPSS 24.0 software, with distribution assessed through Kolmogorov-Smirnov and Kruskal-Wallis tests, and relationships between variables evaluated using Independent Samples Test and One Way ANOVA. Analysis revealed that demographic variables such as gender, marital status, and employment status generally did not have significant effects on the RFÖ and RASÇÖ sub-dimensions. However, free time duration and income level showed significant differences in certain sub-dimensions. Specifically, the effects of free time duration were prominent in the "Pleasure and Entertainment" and "Social Achievement" sub-dimensions of RFÖ, while income level had a notable impact on the "Self-Development" sub-dimension. Furthermore, there were medium-level positive significant relationships between the sub-dimensions of RASÇÖ and RFÖ. These findings highlight the importance of the duration of recreational activities and income level on health perceptions and recreational awareness, underscoring the relevance of strategic applications in this field.