Kardiyoloji uzmanlarının egzersiz alışkanlıklarının egzersiz reçetesi vermesine etkisi
The effect of exercise habi̇ts of cardiologists on the exercise prescription
Yazar: DENİZ AYTEKİN
Danışman: PROF. DR. OSMAN AÇIKGÖZ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı / Egzersiz Fizyolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Alışkanlıklar = Habits ; Doktorlar = Physicians ; Egzersiz = Exercise ; Kardiyoloji = Cardiology ; Reçeteler = Prescriptions ; İntörnlük ve asistanlık = Internship and residency

Özet:
Amaç: Bu çalışmada kardiyoloji uzmanlarının bireysel fiziksel aktivite yapma durumu, mesleğe yönelik özelliklerinin hastalarına egzersiz reçetesi verme davranışlarına etkisinin araştırılması amaçlanmaktadır.  
Hipotez: Türkiye'de çalışan kardiyoloji uzmanlarının bireysel fiziksel aktivite yapma düzeyi, sosyodemografik özellikleri, mesleğe yönelik özelliklerinin hastalarına egzersiz reçetesi verme davranışlarına etkisi vardır.
Yöntem: Araştırma grubu kardiyoloji uzmanlarından oluşmaktadır. Veriler kardiyoloji uzmanlarının internet ortamında doldurduğu bir anketle toplanmıştır. Tüm kardiyoloji uzmanları çalışmaya katılmaları için ulusal kardiyoloji dernekleri aracılığıyla elektronik posta ile davet edilmiştir. 
Bulgular: Araştırmaya 256 kardiyoloji uzmanı katılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 41,6±8,4 idi. Katılımcılar ortalama 17,4 yıl hekim, 11,5 yıldır kardiyoloji uzmanı olarak çalışmaktadır. Hasta muayenesi için yaklaşık 11 dakika zaman ayırmaktadır. Katılımcıların %25,4'ü kadın, %74,6'sı erkektir. Katılımcıların %37,9'u şu an, %66,8'i geçmişte düzenli fiziksel aktivite/egzersiz/spor yaptığını belirtmiştir. Kardiyoloji uzmanlarının %80,1'inin hastaların egzersiz alışkanlıklarını sorguladığı, %96,5'inin sözlü olarak egzersiz önerdiği, %14,8'inin yazılı bir egzersiz reçetesi verdiği saptanmıştır. Egzersiz reçetesi vermeme nedenleri arasında zaman azlığı (%59,4), reçete verme konusunda kendini yeterli görmemek (%27,0), hastaların verilen reçeteyi uygulamayacağını düşünmek (%23,0), reçete verme konusunda kendini güvende hissetmemek (%10,9) öne çıkmaktadır. Hastalara egzersiz önerme davranışı erkek kardiyologlarda kadınlara göre, geçmişte düzenli fiziksel aktivite/egzersiz/spor yapanlarda yapmayanlara göre daha fazlaydı (p<0,05). Geçmişte egzersiz yapan kardiyologlar daha yüksek oranda hastalarına yazılı egzersiz reçetesi vermektedir (p<0,01). Üniversitede çalışanların hastalarına egzersiz önerisi verme durumu diğer kurumda çalışanlara göre daha yüksektir (p<0,05). Mesleğe yönelik diğer özelliklerin (hekimlik ve uzmanlık yılı, günde muayene edilen hasta sayısı, bir hastaya ayrılan süre) hastalara egzersiz önerisi ve egzersiz reçetesi verme davranışlarına etkisi olmadığı saptanmıştır (p>0,05). 
Sonuç: Kardiyoloji uzmanlarının büyük çoğunluğu sözlü olarak fiziksel aktivite/egzersiz/spor önermekle birlikte çok azı bu önerilerini reçete olarak vermektedir. Egzersiz reçetesi vermemenin en önemli iki nedeni olarak muayene için ayrılan zaman azlığı ve reçete verme konusunda kendini yeterli görmemek gösterilmektedir. Geçmişte egzersiz yapmak hastalara egzersiz önerisi ve egzersiz reçetesi verme davranışlarını olumlu yönde etkilemektedir.

Abstract:
Objective: This paper aims to investigate the role of cardiology specialists' professional characteristics and their individual patterns of physical activity on prescribing exercise to the patients.

Method: Letter of invitations were sent via email to the potential participants contacted through national cardiology associations. The data were collected by means of a web-based survey filled by cardiology specialists.

Results: A total of 256 cardiologists participated in the study. The mean age of the participants was 41.6 ± 8.4. Participants worked as physicians for an average of 17.4 years and as a cardiologist for 11.5 years. Of the total sample, 74.6% of the participants were male. While 37.9% of the participants stated that they are currently doing regular physical activity / exercise / sports, 66.8% said they were doing sports only in the past. 80.1% of cardiology specialists looked into the patients' exercise patterns, 96.5% verbally recommended their patients to exercise and 14.8% gave a written exercise prescription. The reasons behind not providing an exercise prescription can be listed as the shortage of time (59.4%), physician's doubts on his/her competence in this kind of prescription (27.0%), reservations about patients' willingness on following the prescribed exercise program (23.0%) and feeling insecure about prescribing exercise (10.9%). The ratio of cardiologists recommending patients to exercise was higher both in men than in women and those who regularly did physical activity / exercise / sports than who did not. The ratio of physicians recommending exercise to their patients found to be greater in the group working in the university than employed in other institutions.  Various other professional characteristics (years of experience as a physician and as a specialist, the number of patients examined per day, the time allocated to a patient) are found to be having no effect on physicians' recommendations on exercising and their approach to exercise prescriptions. Cardiologists who followed exercise regimens in the past and present tend to give a higher rate of written exercise prescriptions.

Conclusion: Although vast majority of cardiology specialists verbally recommend physical activity / exercise / sports, only few prescribe these suggestions. The fact that a physician has exercised in the past and present has a positive effect on his/her approach to recommending exercises and giving exercise prescriptions.