Babanzade İsmail Hakkı Bey'in gözünden Osmanlı Devleti'nin iç ve dış politikası (1908-1913)
The internal and foreign policy of the Ottoman State from the eyes of Babanzade İsmail Hakkı Bey (1908-1913)
Yazar: FAYSAL MAYAK
Danışman: DOÇ. DR. SALİH TUNÇ
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Tarih = History ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; İsmail Hakkı = İsmail Hakkı

Özet:
Babanzade İsmail Hakkı Bey, Meşrutiyet'in ikinci kez ilanından önce İkdam gazetesinde gazetecilik hayatına başlamıştır. 1908'de Meşrutiyet ilan edilip, kanunuesasî yeniden yürürlüğe girince, ülkede oluşan değişim havasından İsmail Hakkı Bey de etkilenmiştir. 13 Ağustos 1324 (26 Ağustos 1908)'te İkdam gazetesinden Tanin gazetesine geçerek ilk makalesini yazmış, İttihat ve Terakki Fırkası'nın ideolojisine yazılarında katkı vermeye başlamıştır. 1908'den, hayatını kaybettiği 1913 yılına kadar Tanin'de makalelerini kaleme alan İsmail Hakkı Bey, çoğunlukla dış politika konuları olmak üzere iç politikada da meydana gelen gelişmeleri değerlendirmiştir. 
	İsmail Hakkı Bey'in diğer bir yönü de siyasetle aktif olarak uğraşmış olmasıdır. 1908 seçimlerinde Bağdat gibi önemli bir şehirden milletvekili seçilmiştir. Genç yaşta hem milletvekilliği hem gazetecilik hem de Mülkiye Mektebi'nde hocalık yapmış olması, onun çok yönlü bir kişiliğe sahip olduğunu göstermektedir. Ayrıca siyasi hayatta gösterdiği performans gerek partide gerek halk nezdinde İsmail Hakkı Bey'in itibarını yükseltmiş ve 1911'de Maarif Nazırlığı (Milli Eğitim Bakanlığı) görevine getirilecek kadar başarılı görülmüştür. 
	Osmanlı Devleti'nde Meşrutiyet'in ilanından sonra yaşanan, Bosna-Hersek, Bulgaristan ve Girit krizlerini yakından takip eden İsmail Hakkı Bey, Trablusgarp ve Balkan Savaşları ile ilgili de önemli değerlendirmelerde bulunmuştur. Bunun dışında Avrupa'da ve dünyada meydana gelen gelişmeleri yakından takip etmiştir. İç politik gelişmeler de makalelerinde olayların önemine göre yer bulmuştur. Bu çalışmada, İsmail Hakkı Bey'in Tanin gibi Türk basın hayatında önemli bir yer tutan gazetede yazdığı makalelerden hareket edilerek, Osmanlı Devleti'nin 1908-1913 yılları arasında geçirdiği iç ve dış politik gelişmeleri ve dünyada yaşanan olayları ortaya koymak amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Tanin, İttihat ve Terakki Fırkası, Basın, II. Meşrutiyet, Osmanlı Devleti, İç Politika, Dış Politika

Abstract:
Babanzade İsmail Hakkı Bey started to work as a journalist for the İkdam Mewspaper just before the second declaration of Constitutional Monarchy. He was also affected by the evolution happenig due to the declaration of constitutionalism in 1908 and the Ottoman basic law's becoming valid again. He wrote his first article after being transferred to Tanin Newspaper from İkdam Newspaper on 13 August 1324 (26 August 1908) and started to contribute to the Party of Union and Progress political view. İsmail Hakkı Bey, who wrote up his articles at Tanin Newspaper from 1908 to 1913 –when he passed away- was evolueting the growths arising mostly from the foreign policy issues and internal affairs as well.
	One of the features of İsmail Hakkı Bey was endeavaning about politics actively. He was elected to the parliament from such an important city, Bagdat in the elections of 1908. His becaming a deputy at an early age and both his being a journalist and teaching at a civil school as well reveal the fact that he has a versatile personality. Besides, his high performance in political life raised İsmail Hakkı Bey's reputation both for the party and the public opinion and he was found succesful enough to be appointed to work as the minister of national education in 1911.
	İsmail Hakkı Bey –pursuing closely the crisis of the Crete, Bulgaria and Bosnia-Herzegovina occuring after the declaration of Constitutional Monarchy in the Ottoman Empire- carried out very important evoluations about the Tripoli War and Balkan Wars. Apart from that he followed the developments occuring in Europe and the whole world closely. Also the internal political developments took place in his article according to the importance of the events. In this study, his aimed to reveal the events occuring in the world and both internal and foreign political developments the Ottoman Empire had between the years 1908 and 1913, by abiding by the articles İsmail Hakkı Bey wrote at the Tanin Newspaper which had a very important role for the Turkish press life.
Key words: Tanin, Party of Union and Progress, Second Constitutional Period, The Ottoman Empire, Internal Affairs, Foreign Policy