Siber zorbalık ve TikTok lise öğrencileri üzerine bir alan araştırması
Cyber bullying and TikTok: A field research on high school students
Yazar: KÜBRA YAVUZ ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. BÜNYAMİN AYHAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Lise öğrencileri = High schools students ; Siber zorbalık = Cyberbullying ; Sosyal medya = Social media ; Tik-Tok = Tic-Toc

Özet:
Sosyal medya ağları da teknolojinin bir getirisi olarak insanların yaşamını etkilemekte ve değiştirmektedir. Yaşamın merkezine yerleşen sosyal medya platformları, hayatı kolaylaştıran kazanımlarının yanında veri güvenliği, mahremiyet, bağımlılık, siber zorbalık gib bazı sorunları da beraberinde getirmektedir. Siber zorbalık, bunlar arasında en fazla üzerinde durulması gereken bir konu olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmada da sosyal medyada yaşanan siber zorbalık, TikTok özelinde araştırılmıştır. Literatür taraması sonucu bir anket geliştirilmiştir. Örneklem olarak ise Türkiye genelindeki liselerde eğitim gören 400 öğrenci seçilmiştir. Yapılan anket sonucu üç alt boyut elde edilmiştir. Bulgulara göre, katılımcıların TikTok'u daha çok video izlemek için kullandığı saptanmıştır. TikTok'ta geçirilen süre arttıkça yorum yapma olasılığı da artmaktadır. Kızların erkeklere göre TikTok kullanım oranları daha azdır. Katılımcılar arasında TikTok'ta en fazla vakit geçirenler ise 17 yaşındaki kullanıcılardır. 14 yaşındakiler ise en az katılım sağlayanlardır. Araştırmaya katılanların %34,5'i, TikTok'ta 1 saatten az vakit geçirirken, günde 8 saatten fazlasını TikTok'ta harcayanları oranı ise %6'dır. Katılımcılardan %94,8'i TikTok'ta yalnızca video izlemektedir, yorum yapmamaktadır. %44,8'i ise video izlemenin yanı sıra yorum da yapmaktadır. Katılımcılardan %6,3'ünün daha önce TikTok hesabı çalınmıştır. %10,3'ünün ise adına sahte hesap açılmıştır. Kullanım saati arttıkça, yorum yapma oranı da artmaktadır. Ayrıca 8 saatten fazla TikTok kullananların yorumlarda zorbalık puanları, hesap kullanımında zorbalık puanları ve mahremiyet üzerinden siber zorbalık puanları, TikTok'u 1 saat, 1-4 saat ve 4-8 saat arası kullananlara göre anlamlı bir şekilde yüksektir. TikTok'ta geçirilen zaman arttıkça yorum yapma oranları artış göstermektedir. Bu da dolaylı olarak siber zorbalığa katkı sağlayan bir durum olarak değerlendirilmektedir.

Abstract:
Social media networks also affect and change people's lives as a result of technology. Social media platforms, which are at the center of life, bring with them some problems such as data security, privacy, addiction, cyber bullying, as well as gains that make life easier. Cyberbullying is considered to be the most important issue among them. In this study, cyberbullying in social media has been investigated specifically for TikTok. A questionnaire was developed as a result of the literature review. As a sample, 400 students studying in high schools across Turkey were selected. As a result of the survey, three sub-dimensions were obtained. According to the findings, it was determined that the participants used TikTok more for watching videos. The more time spent on TikTok, the more likely it is to comment. The increase in the number of other social media used by the participants in the research also increases the TikTok sub-dimension scores. Girls are less likely to use TikTok than boys. Among the participants, those who spend the most time on TikTok are 17-year-old users. At the age of 14, they are the least contributors. While 34.5% of the respondents spend less than 1 hour on TikTok, the rate of those who spend more than 8 hours a day on TikTok is 6%. 94.8% of the participants only watch videos on TikTok and do not comment. 44.8% of them make comments as well as watching videos. 6.3% of the participants have had their TikTok account stolen before. A fake account was opened in the name of 10.3% of them. As the usage time increases, the rate of commenting also increases. In addition, those who use TikTok for more than 8 hours have significantly higher scores for bullying in comments, bullying scores in account use, and cyberbullying scores over privacy, compared to those who use TikTok for 1 hour, 1-4 hours, and 4-8 hours. As the time spent on TikTok increases, the rate of commenting increases. This is considered as a situation that indirectly contributes to cyberbullying.