Derviş Zaim sineması'nda estetik arayış
The aesthetic quest in the cinema of Derviş Zaim
Yazar: YASİN KÜRŞAT SAYGILI
Danışman: PROF. DR. SERPİL KIREL
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Estetik = Aesthetics ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema ; Zaim, Derviş = Zaim, Derviş

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Derviş Zaim Sineması'ndaki estetik arayışın ekonomi-politik açıdan eleştirisini yaparak "bağımsız sinema" tartışmalarına katkı sunmaktır. Günümüz kapitalizminin üretim ilişkileri incelendiğinde modern dönemin Fordist üretim biçiminin aksine Post-Fordist bir esnek üretim dönemine girildiği gözlenmektedir. Bu ekonomik üretim biçiminin postmodern dönem olarak adlandıracağımız günümüz kültürel ve politik atmosferi ile olan ilişkisi de göz ardı edilemez. Böylece modern dönemin üretim ilişkilerinin yarattığı bağımlılık ilişkilerinden farklı bağımlılık ilişkileri doğmaktadır.
	Derviş Zaim filmleri üretim biçimleri açısından her biri farklı deneyime sahip filmlerdir. Modern dönemden postmodern döneme, Fordist dönemden esnek üretim dönemine geçişte üretici güçlerin ve belirleyenlerin değiştiği ve çağımızın biyopolitikasını belirleyen gücün küresel kapitalizm olduğu vurgulanmıştır. Biyopolitikanın kapsayıcı alanına ait olan üretici güçlerin belirleyen olmasının bağımsız yönetmenlerin estetik ve politik tavırlarına bir etkisinin olup olmadığı incelenmiştir. Söz konusu Batı-dışı bir üretim olduğunda bir de bu ekonomik bağımlılık ilişkisine kültürel bağımlılık ilişkileri de eklemlenmektedir. Küresel kapitalizm ne kadar merkezsiz görünse de günümüzde postmodernizmin de etkisi ile Avrupa liberal çokkültürcü politikaların Avrupamerkezci yaklaşımları devam etmektedir. Derviş Zaim'in filmlerinin ekonomik olarak bağımsız olup olmadığının tartışıldığı tezde Zaim'in, geleneği bağımsızlaştırıcı bir araç olarak kullandığı gözlenmiştir. Zaim'in, böylece kültürel anlamda da filmlerini bağımsızlaştırmayı denediği iddia edilmiştir. Zaim'in sekiz uzun metraj kurmaca filmi teker teker analiz edilerek küresel kapitalizmin, filmlerin politik tavrına etkisi ve günümüz postmodern politikaların filmlerin estetik tavrına etkisi incelenmiştir. Böylece günümüz üretim ilişkileri çerçevesinde bağımsız sinemanın imkanına dair bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır.



Anahtar Kelimeler: Derviş Zaim Sineması, estetik, politika, biyopolitika, üretici güçler, postmodernizm, bağımsız sinema.

Abstract:
The aim of this study is to contribute to the "independent cinema" discussions through a critique of the aesthetic quest in the works of Derviş Zaim from an economical and political viewpoint. When the production relations of the contemporary capitalism is taken into account, it is observed that the modern era has entered a Post-Fordist flexible production phase, contrary to the Fordist production model. It is impossible to overlook the intertwined relationship of this economical production model, which is also called the post-modern era, with today's cultural and political atmosphere. Thus, a different kind of dependent relationships rise out different than the dependent relationships created by the production relationships of the modern era. 
	Derviş Zaim films have all different experiences in regards to the production models. As the productive forces change, it is strongly stressed that the main determining factor of the contemporary biopolitics while going through a transition from the modern era to the postmodern, from the Fordist era to the flexible accumulation era is capitalism. This thesis studies whether the fact that productive forces belonging to the biopolitics' inclusive area is the determining factor, has any effect on the political and aesthetic approach of the independent movie directors. When it comes to Non-Western productions, cultural dependency is also in the picture aside from economical dependency. As much as global capitalism seems non-central, through the impact of post-modernism, it is observed that Eurocentric approach of the European multinational and liberal politics still continues. As this thesis is a study which looks into whether Derviş Zaim's movies are economically independent, it is noted that Zaim employs tradition as a tool for independency. Therefore, it is argued that Zaim aims to make his movies culturally independent as well. Each and every one of Zaim's feature films are analyzed, and how global capitalism affected the political approach of the movies and how the postmodern politics affected the aesthetic approach is studied. Therefore, this thesis studies the framework relevant to the possibility and the means of the independent cinema in regards to the contemporary production relations.




Keywords: Derviş Zaim Cinema, aesthetic, politics, biopolitics, produciton powers,
postmodernism, independent cinema