Hemşirelerin iletişim becerileri, mental iyi oluşları ve aleksitimi düzeyleri
Communication skills, mental well-being and alexithymia levels of the nurses
Yazar: ELİF BUSE DALOKAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEVİYE AYDIN
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Mental iyi oluş = Mental well-being ; İletişim = Communication

Özet:
Bu araştırmada hemşirelerin iletişim becerileri, mental iyi oluşları ve aleksitimi 
düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Tanımlayıcı ilişkisel türde yapılan bu 
araştırma Eskişehirdeki bir hastanede çalışan 272 hemşire ile yürütülmüştür. Veriler 
"Tanıtıcı Bilgi Formu", "Sağlık Çalışanlarına Yönelik İletişim Becerileri Ölçeği, 
"Warwick Edinburg Mental İyi Oluş Ölçeği" ve "Toronto Aleksitimi Ölçeği" 
kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde ortalama, yüzdelik dağılımlar, bağımsız 
gruplarda t testi, varyans analizi, pearson korelasyon analizi ve çoklu regresyon analizi 
kullanılmıştır. 
Hemşirelerin Toronto Aleksitimi Ölçeği toplam puan ortalaması 49,98±10,25'tir. 
Duyguları tanımada güçlük, duyguları söze dökmede güçlük ve dışa dönük düşünce alt 
boyutları puan ortalamaları sırasıyla 15,38±5,40; 12,27±2,53; 22,33±3,45 olduğu 
saptandı. Sağlık çalışanlarına yönelik iletişim becerileri ölçeği toplam puan ortalaması 
82,03±14,11'tir. Alt ölçeklerin puan ortalamaları; empati için 23,32±4,53, bilgilendirici 
iletişim için 27,58±5,13, saygı için 14,27±2,89 ve sosyal beceri için ise 16,85±3,26'tır.
Hemşirelerin mental iyi oluş toplam puan ortalaması 51,50±8,31'tir. Aleksitimik 
olmayan hemşirelerin aleksitimik olan hemşirelere göre iletişim becerileri toplam puanı 
ve alt boyutlarına ilişkin puan ortalamaları ile mental iyi oluş toplam puan ortalamasının 
daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Erkek hemşirelerin aleksitimi puan ortalamaları 
kadın hemşirelere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Kadın hemşirelerin iletişim 
becerileri puan ortalamaları ile mental iyi oluş ölçeği puan ortalaması erkek hemşirelere 
göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin aleksitimi puanları ile iletişim 
becerileri ve mental iyi oluş puanları arasında negatif bir ilişki vardır. Hemşirelerin 
mental iyi oluş puanları ile iletişim becerileri puanları arasında pozitif bir ilişki vardır. 
Hemşirelerin aleksitimi düzeylerinin, iletişim becerileri ve mental iyi oluşları tarafından %38,5'i açıklanmakta olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak aleksitimik hemşirelerin 
mental iyi oluşları ve iletişim becerilerinin daha düşük olduğu, aleksitimi puanları 
arttıkça mental iyi oluş ve iletişim becerilerinin azaldığı belirlenmiştir. Hemşirelerin 
duygu farkındalığının artırılması, ruhsal yönden pozitif etkileri yanında mesleki 
becerilerinin de gelişimine katkı sağlayacağından farkındalık temelli girişimlerin 
gerçekleştirilmesi önerilmektedir.

Abstract:
This study, it was aimed to determine the communication skills, mental well-being and 
alexithymia levels of nurses. This descriptive and correlational study was conducted 
with 272 nurses working in a hospital in Eskişehir. Data were collected using the 
"Descriptive Information Form", "Healthcare Professionals Communication Skills
Scale", "Warwick Edinburgh Mental Well-Being Scale" and "Toronto Alexithymia 
Scale". Mean, percentile distributions, independent t-test, analysis of variance, pearson 
correlation analysis, and multiple regression analysis were used in the analysis of the 
data.
The total mean score of the Toronto Alexithymia Scale of the nurses was 49,98±10,25. 
The mean scores of difficulty identifying feelings, difficulty describing feelings and 
externally-oriented thinking subscales were found 15,38±5,40; 12,27±2,53; 22,33±3,45 
respectively. The total mean score of the communication skills scale for healthcare 
professionals is 82,03±14,11. The mean scores of the subscales; It was 23,32±4,53 for 
empathy, 27,58±5,13 for informative communication, 14,27±2,89 for respect, and 
16,85±3,26 for social skills. The mental well-being total score average of the nurses was 
51,50±8,31. It was determined that non-alexithymic nurses had higher communication 
skills total score and subscales mean scores and mental well-being total score averages 
compared to alexithymic nurses. It was determined that male nurses' alexithymia score 
averages were higher than female nurses. It was determined that female nurses' 
communication skills mean score and mental well-being scale mean score were higher 
than male nurses. There is a negative relationship between nurses' alexithymia scores 
and their communication skills and mental well-being scores. There is a positive relationship between nurses' mental well-being scores and their communication skills 
scores. It was determined that %38,5 of nurses' alexithymia levels were explained by 
their communication skills and mental well-being. As a result, it was determined that 
the mental well-being and communication skills of alexithymic nurses were lower, and 
as their alexithymia scores increased, their mental well-being and communication skills 
decreased. It is recommended that awareness-based interventions be carried out since 
increasing the emotional awareness of nurses will contribute to the development of their 
professional skills as well as their positive psychological effects.