Lohusaların kişilik özellikleri ile travmatik doğum algısı ve doğum sonu yorgunluk arasındaki ilişki
The relationship between personality traits of postpartum women and perception of traumatic birth and postpartum fatigue
Yazar: ZELİHA GÜLSÜM AKSAKAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZELİHA ÖZŞAHİN
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ebelik = Midwifery

Özet:
Amaç: Araştırma, lohusaların kişilik özellikleri ile travmatik doğum algısı ve doğum sonu yorgunluk arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır
Materyal ve Metot: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapılan çalışma, Şanlıurfa Birecik Devlet Hastanesi lohusa servisinde yürütüldü. Power analizi yapıldığında örneklem büyüklüğü; çift yönlü önem düzeyi, %5 yanılgı düzeyi, %97 güven aralığı ve %80 temsil gücüyle en az 362 lohusa olarak hesaplandı. Olası kayıplar göz önünde bulundurularak örneklem sayısı yaklaşık %10 arttırılarak araştırma 400 lohusa ile tamamlandı. Verilerin elde edilmesinde Kişisel Bilgi Formu, TDAÖ, YÇBDÖ ve OMKÖ kullanıldı. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, bağımsız gruplarda t test, Kruskal-Wallis analizi, tek yönlü varyans analizi ve pearson korelasyon analizi kullanıldı.
Bulgular: Lohusaların %35.5'inin çok düşük, %17.5'inin düşük, %19.0'ının orta, %15.3'ünün yüksek, %12.8'inin çok yüksek düzeyde travmatik doğum algısı yaşadığı, TDAÖ toplam puan ortalamasının 51.06± 38.90, YÇBDÖ toplam puan ortalamasının 24.56±8.18, OMKÖ toplam puan ortalamasının 32.29±3.84 olduğu saptandı. Lohusaların dışadönüklük alt boyutu ile TDAÖ puan ortalamaları arasında negatif yönde, duygusal dengelilik, sorumluluk ve yumuşak başlılık alt boyutu ile travmatik doğum algısı ölçeği puan ortalamaları arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu; dışa dönüklük, duygusal dengelilik, sorumluluk ve yumuşak başlılık alt boyutu ile YÇBDÖ puan ortalamaları arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptandı.
Sonuç: Dışadönüklük kişilik özelliği arttıkça travmatik doğum algısı azalmakta yorgunluk artmaktadır. Duygusal dengelilik, sorumluluk ve yumuşak başlılık kişilik özellikleriarttıkça travmatik doğum algısı ve yorgunluk artmaktadır. Bazı sosyodemografik ve obstetrik özellikler travmatik doğum algısı ve yorgunluğu etkilemektedir.
Anahtar Kelimeler: Doğum Sonu Yorgunluk, Kişilik Özellikleri, Travmatik Doğum Algısı

Abstract:
Aim: The research was conducted to determine the relationship between the personality characteristics of postpartum women and the perception of traumatic birth and postpartum fatigue.
            Material and Method: The descriptive and correlational study was conducted in the postpartum service of Şanlıurfa Birecik State Hospital. Sample size when power analysis is done; bidirectional significance level was calculated as at least 362 puerperal women, with 5% error level, 97% confidence interval, and 80% representativeness. The research was done with 400 puerperant women. Personal information form, TBPS, MAF and TIPI were used to collect data. Number, percentage, mean, standard deviation, independent groups t test, Kruskal-Wallis analysis, one-way analysis of variance and Pearson correlation analysis were used in the analysis of the data.
           Results: 35.5% of the puerperal women experienced very low, 17.5% low, 19.0% moderate, 15.3% high, 12.8% very high traumatic birth perceptions, the total mean score of TBPS was 51.06± 38.90, MAF total it was determined that the mean score was 24.56±8.18, and the total mean score of TIPI was 32.29±3.84. There was a statistically significant negative relationship between the extraversion sub-dimension of the postpartum mothers and their mean TBPS scores, and a positive statistically significant relationship between the emotional stability, responsibility and agreeableness sub-dimension and the traumatic birth perception scale mean scores; It was determined that there was a positive, statistically significant relationship between the extraversion, emotional stability, responsibility and agreeableness subscales and the MAF score averages.
Conclusion: As the personality trait of extraversion increases, the perception of traumatic birth decreases and fatigue increases. As emotional stability, responsibility and agreeableness increase, the perception of traumatic birth and fatigue increase. Some sociodemographic and obstetric characteristics affect the perception of traumatic birth and fatigue.
Keywords: Postpartum Tiredness, Personality Characteristics, Traumatic Birth Perception