İşitme cihazlarında binaural yönsellik özelliğinin gürültüde konuşmayı anlama üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of binaural directionality in hearing aids on speech understanding in noise
Yazar: MURAT ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. MERAL DİDEM TÜRKYILMAZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Ana Bilim Dalı / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Gürültü = Noise ; Konuşmayı ayırdetme testleri = Speech discrimination tests ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; İşitme = Hearing ; İşitme bozuklukları = Hearing disorders ; İşitme cihazları = Hearing aids

Özet:
Binaural işitme lokalizasyon becerisini ve gürültüde konuşmayı anlama performansını artırmaktadır. Sensörinöral işitme kaybında lokalizasyon becerileri zayıflamakta, gürültülü ve yankılı ortamlarda konuşmayı anlama performansı azalmaktadır. İşitme cihazları sensörinöral işitme kaybının negatif etkilerini azaltmak amacıyla kullanılan dijital elektronik cihazlardır. Bilateral işitme cihazı kullanımında kablosuz bağlantı özelliği sayesinde cihazlar arası bilgi paylaşımı yapılarak binaural yönsellik sağlanmaktadır. Bu çalışma ile Phonak marka işitme cihazlarında StereoZoom adıyla kullanılan binaural yönsellik özelliğinin gürültüde konuşmayı anlama performansına ve bireylerin memnuniyet düzeylerine olan etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmaya 18 – 65 yaş aralığında bilateral hafif, orta ve orta ileri derecede sensörinöral işitme kaybı olan ve bilateral işitme cihazı kullanan 18 birey alınmıştır. İşitme cihazlarında monaural adaptif, monaural nonadaptif ve binaural nonadaptif olmak üzere üç farklı yönsellik programı oluşturulmuştur. Tüm bireylere her programda Türkçe Matris Testi, sinyalin önden gürültünün sağdan, sinyalin önden gürültünün soldan, sinyal ve gürültünün önden verildiği üç farklı durumda uygulanmıştır. Bireylere bir ay sonra üç yönsellik programı için KUİK ölçeği uygulanmıştır. Sinyalin önden gürültünün sağdan ve sinyalin önden gürültünün soldan verildiği durumlarda binaural nonadaptif yönsellikte gürültüde konuşmayı anlama performansının monaural adaptif ve monaural nonadaptif yönselliğe göre anlamlı ölçüde yüksek olduğu gözlenmiştir (p<0.05). Sinyal ve gürültünün önden verildiği durumda programlar arası farklılıklar anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). KUİK ölçeği skorlarının programlar arası farklılıkları anlamlı bulunmamıştır (p>0.05). Binaural yönsellik ile elde edilen gürültüde konuşmayı anlama performansına dair olumlu sonuçlar günlük yaşamda memnuniyet düzeylerine yansımadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Binaural hearing improves localization skill and speech understanding performance in noise. In sensorineural hearing loss, localization skills are weakened, speech understanding performance decreases in noisy and reverberant environments. Hearing aids are digital electronic devices used to reduce the negative effects of sensorineural hearing loss. In the use of bilateral hearing aids, binaural directionality is provided by sharing information between the devices through to the wireless connection feature. In this study, it is aimed to investigate the effect of binaural directionality technology called StereoZoom used in Phonak hearing aids on speech understanding performance in noise and satisfaction levels of individuals. Eighteen individuals with bilateral mild, moderate and moderately severe sensorineural hearing loss, between the ages of 18 – 65 and using bilateral hearing aids were included in the study. Three different directionality programs have been created in hearing aids: monaural adaptive, monaural nonadaptive and binaural nonadaptive. In each program The Turkish Matrix Test was applied to all individuals in three different situations; (1) the signal from the front and the noise from right, (2) the signal from the front and the noise from left, (3) both the signal and noise from the front. After a month, Turkish SSQ was applied to the individuals for the three directionality program. It has been found that the speech understanding performance in the binaural nonadaptive directionality is significantly higher than the monaural adaptive and monaural nonadaptive directionality in the first and the second situations (p<0.05). The differences between programs were not significant in the third situation (p>0.05). The differences of Turkish SSQ scores between programs were not significant (p>0.05). It was concluded that the positive results regarding speech understanding performance in noise obtained by binaural directionality were not reflected in satisfaction levels in daily life.