Tekerlekli sandalye basketbol oyuncularında kuvvet antrenmanının etkisi
Effect of strength training in wheelchair basketball players
Yazar: TARIK ÖZMEN
Danışman: DOÇ. DR. BEKİR YÜKTAŞIR
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Spor = Sports
Dizin: Anaerobik güç = Anaerobic power ; Basketbol = Basketball ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Hız = Speed ; Kuvvet antrenmanı = Strength training ; Tekerlekli sandalye = Wheelchair ; Çabuk kuvvet = Explosive power

Özet:
Bu çalışma, tekerlekli sandalye (TS) basketbol oyuncularında kuvvet antrenmanının etkisini araştırmak amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya, yaş ortalaması 31,20 ± 4,18 yıl olan, 10 erkek TS basketbol sporcusu katılmıştır. Sporcuların, omuz fleksiyon-abduksiyon, dirsek fleksiyon-ekstansiyon, el bileği fleksiyon-ekstansiyon kas kuvvetleri, 20 m sprint hızları, Illinois Çeviklik Testi ve anaerobik güç ölçümleri yapılmıştır. Ön-testler sonrasında, oyuncular, sınıflandırma puanlarına göre çabuk kuvvet (ÇK) (n=5) ve kontrol (K) grubu (n=5) olmak üzere ikiye ayrılmıştır. ÇK grubuna, 6 hafta boyunca, haftada 2 kez, 1 MT'ın % 50 şiddetinde 10-12 tekrar, 3-4 set, çabuk kuvvet antrenmanı uygulanmıştır. K grubu ise rutin antrenmanlarına devam etmiştir. 6 hafta sonunda, verilerin analizi Wilcoxon Eşleştirilmiş İki Örnek Testi ve Mann-Whitney U testi ile yapılmıştır. ÇK grubunun her iki üst ekstremite omuz fleksiyon-abduksiyon, dirsek fleksiyon-ekstansiyon, el bileği ekstansiyon ve sağ el bilek fleksiyonu izometrik kas kuvvetlerinde istatistiksel anlamlı olarak artış bulunurken (p<0.05), K grubunda, sol taraf omuz fleksiyonu, sol taraf el bileği fleksiyonu ve her iki taraf el bileği ekstansiyon kas kuvveti haricinde anlamlı bir fark gözlenmiştir (p<0.05). Gruplar arası fark incelendiğinde, çabuk kuvvet antrenmanının, üst ekstremite kas kuvvetinde istatistiksel anlamlı bir gelişme gösterdiği bulunmuştur (p<0.05). Her iki grubun hız, çeviklik ve anaerobik güç parametrelerinde istatistiksel anlamlı bir artış gözlenirken, gruplar arası farka bakıldığında, ÇK antrenman grubu lehine anlamlı bir gelişme gözlenmiştir (p<0.05). Bu sonuçlar, TS basketbol sporcularında, 6 haftalık, haftada 2 kez, 3-4 set, 10-12 tekrar, çabuk kuvvet antrenmanının, üst ekstremite kas kuvveti, hız, çeviklik ve anaerobik güç parametrelerinde olumlu gelişmeye yol açtığını göstermiştir.Anahtar kelimeler: Tekerlekli sandalye basketbolu, çabuk kuvvet antrenmanı, hız, çeviklik, anaerobik güç.

Abstract:
This study was designed to investigate to effect of strength training in wheelchair basketball players. This study were included 10 men wheelchair basketball players whose age avarege were 31,20 ± 4,18 years old. The 20 meter sprint speed, Illinois Agility Test, anaerobic power and muscle strength of shoulder flexion-abduction, elbow flexion-extension, wrist flexion-extension of athletes were measured. After pretests, they were divided into two groups as explosive strength (ES) training (n=5) and control (CN) groups (n=5) according to their classification points. The ES training group underwent 6-weeks of training, twice weekly, at % 50 1 RM, 10-12 repeat, 3-4 set. The control group were contiuned routin training at this period. After 6 weeks, the data analyses were done by using Wilcoxon Signed-Rank Test and Mann Whitney U Test. It was observed that ES training significantly increased shoulder flexion-abduction, elbow flexion-extension, wrist extension and right wrist flexion muscular strength at two upper extremities in the ES group (p<0.05). It was observed that except for left shoulder flexion, wrist flexion and both wrist extension muscular strength in the CN group (p<0.05). The difference between the groups examined, ES training, upper extremity muscle strength were found to show a statistically significant improvement (p<0.05). In the two groups in speed, agility, and anaerobic power a statistically significant increase was observed, considering the difference between the groups, ES training group showed a significant improvement (p<0.05). These results suggest that a 6-week, 2 times per week, 3-4 sets, 10- 12 repeats, ES training has led to improvements in the upper extremity muscle strength, speed, agility and anaerobic power of wheelchair basketball athletes.Key words: Wheelchair basketball, explosive strength training, speed, agility, anaerobic power.