Yeni iletişim ortamlarında sinemanın gösterim olanakları ve değişen izleyici pratikleri
Exhibition opportunities of cinema in new communications mediums and changing audience practices
Yazar: BATU ANADOLU
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER TİMİSİ NALÇAOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Film = Film ; Sinema = Cinema ; Sinema seyircileri = Cinema audiences ; Yakınsaklık = Convergence ; Yeni medya = New media ; İzleyiciler = Audiences

Özet:
Bu çalışma ile özellikle 21. yüzyılda yeni iletişim ortamları aracılığıyla sinemanın gösterim olanaklarının nasıl değiştiği ve sinema izleyicisinin film izleme pratiklerinin hangi yönde etkilendiği araştırılmıştır. Tezin amacı; sinemada ve sinema dışında film izleme pratiklerini şekillendiren tercihlerin ve motivasyonların benzerliklerini ve farklılıklarını ortaya çıkarmaktır.

Çalışma kapsamında öncelikle genel tarama modeli ile literatür taraması yapılmıştır. Sonraki aşamada, sinema kulübü bulunan altı üniversiteden kırk sekiz öğrenci ile yapılandırılmış bir soru formu üzerinden görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmeler ile öğrencilerin sinema salonunda ve sinema salonu dışında film izleme alışkanlıkları ve motivasyonları tespit edilmeye çalışılmıştır.

Bulguların yorumlanması ile öğrencilerin sinemayı önemli bir sosyal aktivite olarak gördükleri ve bunun yanında sinema deneyimini oluşturan bilişsel, mekânsal, duygusal-bütünleştirici ve içeriksel faktörlere pozitif bir yaklaşım geliştirdikleri anlaşılmaktadır. Öğrencilerin, sinema dışında izleme deneyimi ile daha bireysel ve sinema deneyimini oluşturan faktörlerden bağımsız bir izleme halini kabul ettikleri ve beklentilerini bilinçli bir şekilde düşürdükleri görülmektedir. Sinema dışında izleme deneyiminin tercih edilmesinde zamansal, ekonomik ve diğer izleyicilerin niteliği gibi faktörler ön plana çıkmaktadır. Bu çalışmanın, günümüz film izleme alışkanlıklarını belirleyen faktörlerin ve gelecekte bu faktörlerde yaşanabilecek değişikliklerin vurgulanması yoluyla alana katkı sağlaması beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler: Sinema, Yöndeşme, Yeni Medya, Film İzleyicisi, İzleyici Araştırmaları

Abstract:
In this study, it has been investigated how the possibilities of cinema change through the new communication environments especially in the 21st century and in which direction the cinema audience's film watching practices are affected. The aim of the thesis; to reveal the similarities and differences of the preferences and motivations that shape film watching practices in and out of movie theatre.

Within the scope of the study, firstly, general survey model and literature review were performed. In the next stage, interviews were conducted on a structured questionnaire with forty-eight students from six universities which have cinema clubs. Through these interviews, it was tried to determine the students' watching habits and motivations.

With the interpretation of the findings, it is understood that students see cinema as an important social activity and develop a positive approach to the cognitive, spatial, integrative and contextual factors that make up the cinema experience. It is seen that the students accept the viewing experience outside the movie theatre with a more individual and independent view of the factors that make up the cinema experience and consciously lower their expectations. Factors such as temporal, economic and the quality of other viewers come to the fore in choosing the viewing experience outside the movie theatre. This study is expected to contribute to the field by emphasizing the factors that determine the current movie watching habits and the possible changes in these factors in the future.

Keywords: Cinema, Convergence, New Media, Film Audience, Audience Research.