Yeni Karadeniz jeopolitiğinde enerji nakil hatları: Güney Gaz Koridoru
Energy transportation lines in the new Black Sea geopolitics: South Gas Corridor
Yazar: SAMİG GOYUSHOV
Danışman: DOÇ. DR. SEZGİN KAYA
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Enerji = Energy ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Doğal gaz = Natural gas ; Doğal gaz iletim hatları = Natural gas transmission lines ; Enerji iletim hatları = Energy transmission lines ; Güney Gaz Koridoru = Southern Gas Corridor ; Jeopolitik = Geopolitic ; Jeopolitik konum = Geopolitic position ; Karadeniz = Black Sea ; Karadeniz bölgesi = Black Sea region

Özet:
Soğuk Savaş'ın sona ermesiyle birlikte Karadeniz Bölgesi'nin jeopolitiği
değişmeye başlamıştır. Zira Soğuk Savaş Dönemi boyunca Karadeniz iki blok
arasında iç deniz olmaktan öteye geçememiştir. Ancak Sovyetler Birliği'nin
dağılmasından sonra bölgenin hem siyasi hem de ticari açıdan önemi değişmiştir.
Soğuk Savaş sonrasında meydana gelen birçok etken Karadeniz Bölgesi'nin
jeopolitiğini değişime uğratmıştır. Bunlardan en önemlisi ise enerji nakil
hatlarının bölgeden geçmesi olmuştur. Günümüzde de bilindiği üzere Karadeniz
Bölgesi enerji nakil hatları için bir kavşak haline gelmiştir. Karadeniz Bölgesi,
enerjide dışa bağımlı devletlerle, enerji zengini devletler arasında geçiş güzergahı
olduğundan bölgenin önemi son yıllarda daha da artmıştır. Özellikle doğal gazın
taşınmasında boru hatlarına duyulan ihtiyaç, bölgenin jeopolitik konumunu ciddi
oranda değiştirmiştir. Doğal gaz ticaretinin zamanla dış politika aracı olarak
kullanılması ise bölgede yeni işbirliği ve çatışma fırsatlarını doğurmuştur. Böylece
hem küresel hem de bölgesel aktörler enerji kaynaklarının ve boru hatlarının
kontrol edilmesi uğrunda mücadele etmeye başlamıştılar. Karadeniz Bölgesi'nden
geçecek olan Güney Gaz Koridoru'nun ilanı ise bölgede yeni boru hatları
mücadelesini başlatmıştır. Bu çalışmanın amacı Karadeniz jeopolitiğinin
değişiminde enerji nakil hatlarının önemini ortaya koymak ve bu doğrultuda
Güney Gaz Koridoru'nu analiz etmektir.

Abstract:
The geopolitics of Black Sea region altered after the Cold War. Namely, the
Black Sea was an inner sea between two blocks throughout the Cold War. But
after the collapse of the Soviet Union, the importance of the region changed in
terms of politics and commerce. Some factors which occurred after the Cold War
altered the geopolitics of the Black Sea region. The most significant of these factors
was the pass of energy transportation pipelines through the region. As known,
nowadays, the Black Sea region is as the junction for energy transportation
pipelines. Because of the transit location of the Black Sea region which links
between oil demanded countries and oil-rich countries, the importance of the
region has increased. Especially, the need of the pipelines for transportation of
natural gas affected significantly the geopolitical position of the region. The use of
natural gas trade as a foreign policy tool has revealed new conflict and cooperation
benefits. So, regional and global actors have started to struggle for controlling
energy resources and pipelines. The declaration of the South Gas Corridor that
will pass from the Black Sea region has started new rivalry regarding new
pipelines in the region. The aim of the thesis is to explain the importance of energy
transportation pipelines on changing the geopolitics of the Black Sea and to
investigate comprehensively the Southern Gas Corridor.