Türkiye'de demiryolu ulaşımının yaşam döngüsü analizi ve yaşam döngüsü maliyeti yöntemleri ile değerlendirilmesi
Determination of railway transport in turkey via life cycle assessment and life cycle cost methods
Yazar: ALP ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MÜFİDE BANAR
Anadolu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Bu tez çalışmasında, ülkemizde karar vericilere bir girdi sağlaması
amacıyla, demiryolu ulaşım sisteminin çevresel etkileri ile bu etkilerin ekonomik
açıdan değerlendirilmesi Yaşam Döngüsü Analizi (Life Cycle Assessment,
LCA) ve Yaşam Döngüsü Maliyet (Life Cycle Cost, LCC) yöntemleri ile birlikte
yapılmıştır. LCA analizi lisanslı SimaPro 7.3.3 yazılımının CML 2 baseline
2000 yöntemi kullanılarak, LCC analizi de aynı yazılımda yeni bir maliyet
modeli oluşturularak gerçekleştirilmiştir. LCA?daki etki kategorileri olarak
abiyotik kaynakların tükenmesi, asidifikasyon, ötrofikasyon, küresel ısınma,
toksisite, ozon tabakasının tükenmesi ve fotokimyasal sis; LCC?de ise içsel
(enerji, malzeme, nakliye) maliyet ve dışsal (kirletici, kaza, gürültü) maliyet
kategorileri incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, Yüksek Hızlı Tren (YHT)
demiryolu hattının çevresel etkilerinin %58?i altyapı, %42?si işletme
bileşenlerinden, Konvansiyonel Demiryolu?nun (KD) altyapı bileşeni %39,
işletme bileşeni %61 seviyesinde çevresel etkiye neden olmakta ve KD-yük
taşımasından oluşan çevresel etkilerin de %25?i altyapıdan, %75?i işletmeden
kaynaklanmaktadır. Sonuç olarak, demiryolu ulaşımı ile ilgili stratejilerin
belirlenmesinde çevresel etkiler ve dışsal maliyetler mutlaka gözönüne alınmalı
ve sürdürülebilir bir ulaşım stratejisi için tezde belirlenen çevresel etkiler ile
maliyetleri en aza indirecek önlemler alınmalıdır.

Abstract:
In this thesis, in order to provide input to decision makers in our country,
the environmental impacts of railway transportation systems and the economic 
assessment of these impacts were carried out by using Life Cycle Assessment
(LCA) and Life Cycle Cost (LCC) methods. LCA analysis was performed based on
CML baseline 2000 method for selected impact categories (abiotic depletion,
acidification, eutrophication, global warming, toxicity, ozone depletion and 
photochemical oxidation) by using licensed SimaPro 7.3.3. In LCC analysis 
was carried out creating to a new economic method for internal (energy, materials, transport) cost, and external cost (pollutant, accident, noise) categories by using 
the same software. According to findings obtained, the environmental of High Speed 
Train (HST) was caused by 58% infrastructure components and 42% operation components.
The infrastructure components and operation components Conventional Railways (CR) 
caused 39%, 61% respectively. And also, the environmental impacts in freight transportation CR, caused by 25 percent of infrastructure components and 75 percent of operation components. Conclusions, in the determination of railway transportation strategies, 
it should be taken consider both environmental impacts and externalities cost. And also, for sustainable transportation strategy, it should be taken preventions to minimize both the environmental impacts and costs in this thesis.