Madde tercihlerine göre iç-dış denetim odağının değerlendirilmesi
Evaluation of internal and external locus of control by drug preferences
Yazar: RUMEYSA NUR UYSAL
Danışman: DOÇ. DR. GÜL ERYILMAZ
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Denetim = Control ; Denetim odağı = Locus of control ; Dış denetim = Externel audition ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Narkotikler = Narcotics ; İç denetim sistemi = Internal control system

Özet:
Uyuşturucu madde kullanımı hem dünyada hem de ülkemizde ciddi problem haline gelmiştir. Uyuşturucu madde tercihlerine göre denetim odaklarının değerlendirilmeleri ele alınmıştır. Uyuşturucu madde tercihlerini etkileyen birçok faktör bulunmaktadır.
Hastanede yatarak tedavi olan madde bağımlılarının sürekli ilaç kullanımı ve kronik rahatsızlığı olan madde bağımlılarının denetim odakları incelenmiştir. Uyuşturucu madde türleri sınıflandırılarak ele alınmıştır. Uyuşturucu maddelerin kullanımı ve etki mekanizmaları incelenmiştir. Uyuşturucu madde kullanımından koruyan ve kullanıma başlama konusunda riske sebep olan nedenler hakkında bilgi verilmiştir.
Türkiye'de madde kullanımı ve çeşidinin oldukça yaygınlaşan ciddi bir problem olarak ortaya çıktığı bilinmektedir. Bu çalışmada uyuşturucu madde kullanımının kişinin ve toplumun sağlığını olumsuz yansımaları araştırılmıştır. Yapılan araştırmalardan elde edilen veriler bilgisayar ortamına aktarılmış ve kullanılan ölçekler doğrultusunda istatistiksel analiz yapılmıştır. Uyuşturucu madde tercihlerinin denetim odağına göre anlamlı farklılık göstermediği sonucu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Uyuşturucu Madde, Denetim Odağı.
Uyuşturucu madde: Dünya Sağlık Örgütü uyuşturucu maddeyi; " kişi üzerinde bırakmış olduğu etki esas alınarak, önüne geçilmez gereksinme yahut arzu, kullandığı miktarı artırma eğilimi, ruhsal, fiziksel bağlılık yaratan maddeler" olarak tanımlamıştır (Kaya, 1985).
Denetim Odağı: Rotter  "bireyin iyi ya da kötü kendisini etkileyen olayları; kendi beceri, özellik ve davranışlarının sonuçları ya da şans, kader, talih ve gücü başkaları gibi kendisi dışındaki güçlerin işi olarak algılaması eğilimi" olarak tanımlanır (Dönmez, 1986).

Abstract:
Drug abuse has become a serious problem both in the World in our country. Evaluations of locus of control according to preferences of drug abuse have been handled. There are many factors affecting the preference for drug abuse.
Chronic drug use of substance users treated by being hospitalized and locus of control of substance users with chronic disease have been investigated. Types of drug substance have been classified and handled. Use of drug and effect mechanisms have been studied. The reasons protecting from the use of the drug and risk in the issue of starting to use drug have been detailed.
It is known that drug use and varieties in Turkey have emerged as a serious problem by becoming fairly widespread. In this study, adverse reflections of drug use on the health of person and society have been researched. The data obtained in the researched conducted have been transferred into the computer environment and the statistical analyses have been conducted in line with the scales used. It has been determined that preferences of the drug do not exhibit any significant difference acording to the locus of control. 
Key Words: Drug, Locus of Control
Drugs
World Health Organization defines drugs as 'Addictive substances causing psychological and physical addiction and tendency to increasing the amount of use or an irresistible need or desire based on the effect on a person (Kaya, 1985).
Locus of Control
 Rotter defines 'Locus of control' as a tendency in which an individual perceives the events affecting himself/herself in a good or bad way as consequences of his/her own skills, characteristics and behaviours or function of, fate, luck and power beyond his/her control.