Fotoğraflara göre Ankara'da günümüze ulaşamayan Türk devri yapıları
The lost Turkish period monuments in Ankara according to the photographic records
Yazar: YEKTA AYNA
Danışman: DOÇ. DR. TOLGA BOZKURT
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Ankara = Ankara ; Askeri yapı = Military structure ; Dini yapılar = Religious buildings ; Fotoğraf = Photograph ; Kamu binaları = Public buildings ; Kent mimarisi = Urban architecture ; Kültürel miras = Cultural heritage ; Tarihi kent dokusu = Historical urban tissue ; Tarihi yapılar = Historic structures ; Türk mimarisi = Turkish architecture

Özet:
Bu çalışma, Ankara'nın arşiv fotoğrafları üzerinden günümüze kadar varlığını sürdüremeyen yapıların tespiti, kentin hangi yönde gelişim ve dönüşüm geçirdiğini belgelemek üzere kapsamlı bir gözlemlemeyi ve değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışma, Ankara'da yaşanan sosyo-ekonomik değişimlerin ve siyasal etkenlerin kent görüntüsüne nasıl yansıdığına odaklanmaktadır. Sadece arşiv fotoğraflarında tespit edilen yapıların ele alınması, araştırmanın tarihsel sürecini de sınırlamaktadır. Tespit edilen eserler incelenirken farklı dönemlere ait mimari örnekler, dini yapılar, askeri yapılar, sivil yapılar ve kamu yapıları olarak gruplandırılmaktadır. Bu yapıların incelenmesinde; mimarları, sicil kayıtları, seyyahların notları, devlet yetkililerinin kararları ve yazarların verileri değerlendirilmektedir. Fotoğraflar üzerinden binaların mekânsal analizi ve yapıların günümüzdeki durumu ile karşılaştırmalı incelemeler yapılmıştır. Bu sayede elde edilen bulgular, binaların işlevleri ve mimari özelliklerini tespit etme açısından önemli bilgiler sunmuştur. Çalışma, fotoğraflar üzerinden günümüze ulaşamadığı tespit edilen yapıların yanı sıra, mimari miras koruma yönetmeliğinin eksiklikleri ve koruma kültürü tanımını tartışmaya açmaktadır.

Abstract:
The aim of this study is to determine the structures that have not survived to the present day through the archive photographs of Ankara, and to observe and evaluate in a comprehensive way to document the development and transformation of the city. The study focuses on how the socio-economic changes and political factors experienced in Ankara are reflected in city's image. Addressing only the structures that are identified in the archive photographs limits the historical process of the research. The architectural works of different periods are categorised as religious, military, civil and public buildings. In the examination of these structures; architects, their registers, travelers' notes, decisions of state authorities and data of authors are utilised. Spatial analysis of the buildings and comparative studies with the current situation of the buildings were made through photographs. The results thus provided important information in terms of identifying the functions and architectural features of the buildings. In addition to the buildings that have not been found to be present through photographs, the study opens up the deficiencies of the architectural heritage preservation regulation and the definition of conservation culture.