Gelir dağılımı eşitsizliği ve yoksulluğun ayrıştırılması
Decomposition of income inequality and poverty
Yazar: ÖZGÜR LEVENT ÖVÜNÇ
Danışman: DOÇ. DR. RAZİYE SELİM
İstanbul Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Bu araştırmada gelir dağılımı eşitsizliği ve yoksulluğun ayrıştırılarak nedenlerinin ayrıntılı bir şekilde görülmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yapılan 2004 ve 2006 yıllarına aitHane halkı Bütçe Anketi verileri kullanılmıştır. Dünyada birçok ülke üzerinde sıklıkla uygulanmış olmasına rağmen Türkiye için çok fazla kullanıldığı görülmeyen ayrıştırma yöntemiyle yoksulluk ve eşitsizliğe neden olan etmenlerin alt gruplar içinde incelenerek ağırlıklı etkilerin görülebilmesi sağlanır. Böylelikle devlet mevcut politikalarını yeniden değerlendirme şansını yakalamaktadır.Yoksulluğun ve gelir dağılımı eşitsizliğinin ayrıştırılması için iki farklı yöntem kullanılmıştır. Yoksulluğun ayrıştırılması için kullanılan yöntemde yoksulluk büyüme ve yeniden dağılım alt gruplarına ayrılarak, büyümenin yoksulluk üzerindeki etkisi incelenmektedir. Aynı şekilde gelir dağılımı eşitsizliği de kır-kent ve hane halkı resisinin çalıştığı sektörlere göre ayrıştırılarak bu verilere ait alt gruplarda, grup içi ve gruplar arası eşitsizlikler hakkında inceleme yapılmıştır. Yoksulluğun ayrıştırılmasında bir çok kaynağın aksine hane halkı aylık ortalama gelir yerine, hane halkı aylık ortalama tüketim miktarı üzerinden inceleme yapılmıştır. Burada hane halkı ortalama tüketiminin kullanılmasının nedeni, gelire göre yoksulluktan çok, tüketime göre yoksulluğu görebilmektir.2004 yılı ve 2006 yılları için ayrı ayrı yapılan bu incelemeler sırasında bu iki tarih arasında ortaya çıkan sonuçlara göre yoksulluk azalma göstermiş olup, bunda büyümenin etkisi oldukça fazladır. Hükümetin uyguladığı yeniden dağılım politikalarının yoksulluğun azaltılması yönünde bir katkısınn olmadığı, hatta bu politikaların yoksulluğu arttırıcı yönde etki ettiklerini söylemek mümkündür. Eşitsizlik ise büyümenin de etkisiyle bir miktar azalmıştır. Ayrıca kır-kent ayrımının eşitsizlik üzerindeki etkisi, hane halkı reisinin hangi temel sektörde gelir sağladığına göre çok daha fazladır.

Abstract:
In this work main concern is to decompose poverty income inequality to examine the causes of these indicators. For doing the income inequality and povert decomposition analysis, Turkish Statistical Institutes household budget surveys of 2004 and 2006 were used. Decomposition method on income inequality and poverty is commonly used in economical articles throughout the world. However this method is not well known in Turkey. By using method, the causes of inequality is examined in subgroups . So that a chance may be obtained to interfere government politics and see if they were correctly used.Two methods are used to decompose income inequality and poverty. For poverty, it is decomposed into two sub-categories: Growth and resdistribution. So that we have an opportunity to examine the effects of growth on poverty deeply.Inequality also decomposed to urban-rural and work field sub categories and analysis were made to see inequality between or within subgroups. On poverty analysis, the consumption of houseld is chosen as welfare indicator instead of income. As kown from literature, consumption and income are two indicators for welfare. Because we try to analyze poverty, we prefer to use monthly consumption.As the years 2004 and 2006 are examined we see that poverty is reduced, highly because of growth. Income inequality is also reduced due to growth on economy. Another resulth of the poverty decomposition is that the governments redistribu tion policies has no positive effect on decreasing poverty. Instead these policies slightly increases the overall poverty. We also see the urban-rural difference is much more effective in inequality from the workfield of the household.