Finansal krizlerde Borsa İstanbul alt sektörleri arasındaki oynaklık yayılımı: Yön, frekans boyutu ve şoklar bağlamında analiz
Volatility spillovers between Borsa İstanbul sub-sectors in financial crisis times: The analysis based on direction, frequency dimension and shocks
Yazar: MELİK KAMIŞLI
Danışman: PROF. DR. GÜVEN SEVİL
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Ekonomik kriz Şubat 2001 = Economical crisis February 2001 ; Finansal kriz = Financial crisis ; Fiyat hareketi = Price movement ; Kriz = Crisis ; Küresel kriz = Global crises ; Menkul kıymetler borsası = Stock exchange ; Nedensellik = Causality ; Parasal şoklar = Monetary shocks ; Portföy riski = Portfolio risk ; İMKB = İstanbul Stock Exchange

Özet:
Araştırmanın temel amacı; 2001 Finansal Krizi ve 2008 Küresel Krizi esas alınarak belirlenen dönemlerde, krizler nedeniyle BIST alt sektör endeks getirilerinin kendi sektör grupları içinde değişen oynaklık yayılımlarının, yönünün, frekans boyutunun ve değişime neden olan olaylar bağlamında dinamik yapısının belirlenmesi ve farklı türdeki krizlerin oynaklık yayılımları üzerinde yarattığı etkilerin farklı olup olmadığının tespit edilmesidir. Tezde birbirlerini tamamlayan nitelikteki üç ayrı yöntem ile yapılan analizlerle, alt sektör endeks getirileri arasındaki oynaklık yayılımlarının yön ve frekans boyutu belirlenmiş, yayılımlar üzerinde hangi tür şokların daha etkili olduğu tespit edilmiştir. Uygulanan analizler ile 2001 Finansal Krizi ve 2008 Küresel Krizi'nin, sınai, hizmetler ve mali alt sektör endeks getirileri arasındaki oynaklık yayımlılarının yönünü ve frekansını farklı şekilde değiştirdiği belirlenmiştir. Bulgular, krizlerin ardından birçok alt sektör endeks getirisi arasındaki koşullu korelasyon yapısının değiştiğini, 2008 Küresel Krizi'nin ise koşullu korelasyon yapıları üzerinde daha fazla etkili olduğunu ortaya koymuştur. Bununla birlikte 2001 Finansal Krizi'nin ardından tüm alt sektörlerin politik şoklardan, özellikle mali alt sektör getirileri arasındaki oynaklık ilişkilerinin de ekonomik şoklardan diğerlerine göre daha fazla etkilendiği belirlenmiştir. 2008 Küresel Krizi'nin ardından ise ekonomik şokların sınai ve mali, toplumsal ve politik olayların da sınai ve hizmetler alt sektör getirileri arasındaki oynaklık ilişkilerinde daha fazla etkili olduğu tespit edilmiştir. Tez sonucunda elde edilen bilgiler ışığında aynı türde krizlerin gerçekleşmesi durumunda yatırımcılara çeşitlendirmeye ilişkin bilgiler sunulmuştur.


Anahtar Kelimeler: Finansal krizler, varyansta nedensellik, frekans temelli oynaklıkyayılımı, dinamik koşullu korelasyon, Borsa İstanbul

Abstract:
The purpose of this study is to detect the changing volatility spillovers due to the crises between index returns of BIST subsector in the same sector groups, on the basis of direction, frequency and shocks that cause changes on correlation structure and also to determine if different types of financial crises effect volatility spillovers differently or not. In the thesis, the direction and frequency dimensions of volatility spillovers are identified and the shocks are specified by the help of three complementary methods. The analyses show that 2001 Financial Crisis and 2008 Global Crisis changed volatility spillovers between subsector index returns of industrial, services and financial sectors differently. Findings reveal that, conditional correlations between subsector index returns changed after the crises and the effects of 2008 Global Crisis are more than 2001 Financial Crisis. On the other hand, it is seen that, after 2001 Financial Crisis all of the subsector index returns were effected from political shocks and also especially subsector index returns of financial sector were effected from economical shocks. As for 2008 Global Crisis, it is determined that after the crisis, economical shocks had more effect on volatility spillovers between subsector index returns of industrial and financial sectors, social and political events had more effect on volatility spillovers between subsector index returns of industrial and services sectors. In the light of information gained from study, some advices were given to investors to be used in diversification decisions.




Keywords: Financial crises, causality in variance, volatility spillover based on frequency domain, dynamic conditional correlation, Borsa Istanbul