Tip II Diyabetli hastalarda uyku kalitesi ve yorgunluk düzeyinin yaşam kalitesi üzerine etkisi
The effect of the sleep quality and fatigue levels on the quality of life in patients with Type II Diabetes
Yazar: DİLEK BAYRAM
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YURDANUR DEMİR
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Pittsburg uyku kalitesi ölçeği = Pittsburg sleep quality index ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yorgunluk = Fatigue

Özet:
Çalışmanın amacı tip 2 diyabetli hastalarda uyku kalitesi ve yorgunluk düzeyinin yaşam kalitesi üzerine etkisinin belirlenmesidir.Bu kesitsel ve analitik çalışma Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi Diyabet İzlem ve Eğitim Polikliniği'nde Ocak-Haziran 2010 tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmanın evrenini 887, örneklemini 120 diyabetli hasta oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında, sosyodemogrofik ve hastalıkla ilgili özellikleri belirlemek için soru formu, ?Yorgunluk için Görsel Benzerlik Skalası?, ?Pittsburgh Uyku Kalitesi Ölçeği? ve ?Ferrans ve Powers Yaşam Kalitesi Ölçeği Diyabet Versiyonu? kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Ki-kare Testi, Kolmogorov Smirnov Testi, One Way Anova, Kruskall Walis Testi, Mann Whitney U Testi, Pearson Korelasyon Katsayısı kullanılmıştır.Hastaların %65.8'i kadın ve yaş ortalaması 53.37±7.93dir. Hastaların ortalama HbA1c düzeyi 7.74±1.65, ortalama yorgunluk puanı 5.56±1.16 ve ortalama enerji puanı 4.71±1.34'dür. Çalışmada, kadınların yorgunluk puanı erkeklere göre daha yüksek, uyku ve yaşam kalitesi ise daha düşük saptanmıştır. Beden Kitle İndeksi uyku ve yaşam kalitesini anlamlı derecede etkilemiştir (p<0.05). HbA1c düzeyi %7'den büyük olanlarda yaşam kalitesi daha düşük bulunmuştur. Çalışma sonuçları diyabetik komplikasyonların, tip 2 diyabetli bireyin uyku kalitesini düşürdüğü ve bu bireylerin, yaşam kalitesi alt bileşenlerinden aldıkları puanların anlamlı derecede daha düşük olduğunu göstermiştir (p<0.05).Tip 2 diyabetli hastalarda uyku kalitesi ve yorgunluk düzeyi ile yaşam kalitesi arasında anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur.

Abstract:
The aim of this study was to determine the sleep quality and fatigue on the quality of life in patients with type 2 diabetes.This cross-sectional and analytical study was carried out at Bolu İzzet Baysal State Hospital Diabetes Education and Follow-up Clinic between January and June, 2010.The universe of this study was 887 diabetic patients and, sample of study was composed of 120 patients with type 2 diabetes. Data were colloected by using a questionnaire form to determine the sociodemographic and ilness-related characterisitcs, ?Visual Analogue Scale for Fatigue?, The Pittsburgh Sleep Quality Index? and ?Ferrans and Powers Quality of Life Scale Diabetes Version?. Descriptive statistics, Chi-Square Test, Kolmogorov-Smirnov Test, One Way Anova Test, Kruskall Wallis Test, Mann-Whitney U Test, Pearson Correlation Coefficient were used to analyze the data.The patients with diabetes were 65.8% female and, the mean age of was 53.37±7.93 years. The patients? mean HbA1c level was 7.74±1.65, the mean fatigue score was 5.56±1.56 and, the mean energy score was 4.71±1.34. In this study, women?s fatigue score were higher than men, sleep and quality of life was lower found. Sleep quality and quality of life was significantly affected by Body Mass Index (p<0.05). HbA1c levels greater than 7% in those the quality of life was found lower. The result of study showed that diabetic complications were associated with reduced sleep quality in patients with type 2 diabetes and, in those the dimensions quality of life scores were significantly found lower (p<0.05).It was found that patients with type 2 diabetes with sleep quality and fatigue level has significant relationship between quality of life.