Ergenlerde sosyal medya kullanımı ile uyku kalitesi ve öz yeterlilik arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investi̇gati̇on of the relati̇onshi̇p between soci̇al medi̇a usage and sleepi̇ng quali̇ty and self-effi̇cacy i̇n adolescents
Yazar: YAHYA KAPLAN
Danışman: DOÇ. DR. TÜRKER TEKİN ERGÜZEL
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Sosyal medya = Social media ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bu çalışmanın amacı ergenlerde sosyal medya kullanımı ile uyku kalitesi ve öz yeterlilik arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bununla beraber çalışma grubunun sosyal medya kullanımlarının uyku kalitesi ve öz-yeterlilik becerileri üzerindeki yordayıcı etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Son olarak çalışmaya dahil edilen ergenlerin sosyo-demografik özellikleri ile çalışma değişkenleri arasındaki ilişki incelenmiştir.
Araştırmanın örneklemini 102 kız ve 98 erkek olmak üzere toplamda 200 ergen oluşturmaktadır. Çalışma ilişkisel tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak araştırmacı tarafından katılımcıların sosyo-demografik özelliklerini belirlemek amacıyla Kişisel Bilgi Formu, sosyal medya bağımlılığını ölçmek için Ergenler İçin Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, öz yeterlilik düzeyini belirlemek için Çocuklar İçin Öz Yeterlilik Ölçeği ve uyku kalitesini ölçmek amacıyla Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi kullanılmıştır. Araştırma verileri araştırmacının ölçek setini katılımcılara sunması ve katılımcıların öz bildirim yapmaları yoluyla toplanmıştır. Elde edilen verilerin analiz edilmesi için SPSS-25 paket programı kullanılmıştır. Analiz yöntemleri olarak Pearson Korelasyon Analizi, Bağımsız T testi, ANOVA ve basit doğrusal regresyon analiz yöntemleri kullanılmıştır. 
Yapılan analiz sonuçlarına göre çalışma sonucunda şu bulgulara ulaşılmıştır: Buna göre sosyal medya bağımlılığı ile öz yeterlilik toplam puanı ve alt ölçekleri arasında negatif ilişki olduğu saptanmıştır. Sosyal medya bağımlılığı ile uyku kalite indeksi arasında pozitif yönde ilişki tespit edilmiştir. Sosyal medya bağımlılığı arttıkça uyku kalitesi azalmaktadır. Sosyo-demografik verilere göre; erkeklerin öz yeterlilik düzeylerinin kızlara göre daha yüksek olduğu, kızların sosyal medya bağımlılığı düzeylerinin erkeklere oranla daha yüksek olduğu saptanmıştır. Araştırma değişkenlerinin yaşa göre farklılaşmadığı görülmüştür. Okul türü değişkenine göre Anadolu lisesi öğrencilerinin öz yeterlilik ve uyku kalitesi puanlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Aile durumu yüksek olan ergenlerin sosyal medya bağımlılığı düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between social media use and sleep quality and self-efficacy in adolescents.  In addition, it was aimed to examine the predictive effect of the study group's use of social media on sleep quality and self-efficacy skills.  Finally, the relationship between the socio-demographic characteristics of the adolescents included in the study and the study variables was examined.
 The sample of the study consists of a total of 200 adolescents, 102 girls and 98 boys.  The study was designed in relational screening model.  Personal Information Form was used to determine the socio-demographic characteristics of the participants, Social Media Addiction Scale for Adolescents was used to measure social media addiction, Child Self-Efficacy Scale was used to determine the level of self-efficacy, and Pittsburgh Sleep Quality Index was used to measure sleep quality as data collection tools in the research.  .  Research data were collected through the researcher presenting the scale set to the participants and the participants' self-report.  SPSS-25 package program was used to analyze the obtained data.  Pearson Correlation Analysis, Independent T test, ANOVA and simple linear regression analysis methods were used as analysismethods.
According to the results of the analysis, the following findings were reached as a result of the study: According to this, it was determined that there was a negative relationship between social media addiction and self-efficacy total score and subscales. A positive relationship was found between social media addiction and sleep quality index. As social media addiction increases, sleep quality decreases.  According to socio-demographic data;  It was determined that the self-efficacy levels of the boys were higher than the girls, and the social media addiction levels of the girls were higher than the boys.  It was observed that the research variables did not differ according to age.  According to the school type variable, it was determined that Anatolian high school students' self-efficacy and sleep quality scores were higher.  It has been determined that adolescents with high family status have higher social media addiction levels.