Tenisçilerin spora katılım motivasyonu psikolojik performans ile ilişkili midir?
Is tennis players' sport participation motivation related to psychological performance?
Yazar: ALİ GÜL
Danışman: PROF. DR. BURAK GÜRER
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bireysel sporlar içinde yer alan tenis özellikle son 20 yıl içinde oldukça yaygın bir hale gelmiştir. Her yaştan bireye uygun olması nedeniyle tenis popülaritesini giderek arttırmaktadır. Bu hızlı büyüme tenis sporu ile alakalı çalışmaların ilgi odağı olmaya başlamıştır. Bu araştırmada, tenis sporuna katılmaya motive eden nedenler ve psikolojik performans ile olan ilişkisinin ortaya konması amaçlanmıştır. Araştırma nicel araştırma modellerinden olan anket tekniği kullanılarak tasarlanmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'deki tenis oynayanlar örneklemini ise rastgele örnekleme yoluyla seçilen toplamda 523 (erkek 260, kadın 263) kişi oluşturmuştur. Araştırmada Gill, Gross ve Huddleston (1983) tarafından geliştirilen Türkçe uyarlaması Oyar, Aşçı Çelebi ve Mülazımoğlu (2001) yapılan "Spora Katılım Güdüsü Ölçeği" ile sporcunun zihinsel becerilerinin profilini ortaya çıkaran Loehr (1982) tarafından geliştirilen Türkçe uyarlaması Erman, Şahan, Tercan ve Soydaş (2002) tarafından yapılan Psikolojik Performans Envanteri kullanılmıştır. Araştırmada istatistiksel olarak ilk önce normallik dağılımına bakılmış verilerin normal dağılım gösterdiği tespit edilmiş ve sonrasında güvenilirlik analizleri, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi ve korelasyon analizi yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre, cinsiyet, sporcu lisansı, eğitim durumu, spor deneyimi, sakatlık yaşama durumu ve yaş değişkenlerine göre anlamlı farklar bulunmuştur (p<0.05). Katılım motivasyonu alt boyutları ile psikolojik performans alt boyutları arasında ters yönlü ve orta düzeye yakın bir ilişki tespit edilmiştir. Sonuç olarak, tenise katılım motivasyonu için, beceri geliştirme, takım ruhu, eğlence, arkadaşlık, başarı/statü, hareket / aktif olma, fiziksel uygunluk ve yarışma alt boyutları önemlidir. Psikolojik performans açısından ise özgüven, negatif enerji, dikkat kontrolü, görselleştirme ve görüntü kontrolü, motivasyon ve pozitif enerji belirleyici alt boyutlar olarak gözükmektedir. Tenise katılımın hızla artmasına bağlı olarak tesislerin arttırılması ve özellikle performans sporcuları için psikolojik destek sağlayacak istihdamların yapılması önerilmektedir. 
Anahtar Kelimeler: Tenis, Katılım motivasyonu, Psikolojik performans, Spor

Abstract:
Tennis, which is among individual sports, has become very common especially in the last 20 years. Tennis is gradually increasing in popularity because it is suitable for individuals of all ages. This rapid growth has started to become the focus of attention in studies related to tennis. This research aims to reveal the reasons that motivate participation in tennis and its relationship with psychological performance. The research was designed using the survey technique, which is one of the quantitative research models. The population of the research consists of a total of 523 (male 260, female 263) people selected through random sampling. In the research, the "Sports Participation Motivation Scale", developed by Gill, Gross and Huddleston (1983) and adapted into Turkish by Oyar, Aşçı Çelebi and Mülazımoğlu (2001), was used. The Psychological Performance Inventory, developed by Loehr (1982) and its Turkish adaptation by Erman, Şahan, Tercan and Soydaş (2002), which reveals the profile of the athlete's mental skills, was used. In the research, the normality distribution was first examined statistically, and it was determined that the data showed a normal distribution, and then reliability analysis, independent sample t test, one-way analysis of variance and correlation analysis were performed. According to the research findings, significant differences were found according to gender, athlete license, educational status, sports experience, injury status and age variables (p<0.05). A negative and near-moderate relationship was determined between the participation motivation sub-dimensions and the psychological performance sub-dimensions. As a result, skill development, team spirit, fun, friendship, success/status, movement/being active, physical fitness and competition sub-dimensions are important for motivation to participate in tennis. In terms of psychological performance, self-confidence, negative energy, attention control, visualization and image control, motivation and positive energy appear to be the determining sub-dimensions. Due to the rapid increase in participation in tennis, it is recommended to increase the facilities and provide psychological support, especially for performance athletes.
Key Words: Tennis, Participation motivation, Psychological performance, Sports