Şizofrenide serum fosfolipaz A2 enzim düzeylerinin klinik değişkenler ve tedavi ile ilişkisinin araştırılması
Investigate blood phospholipase A2 activity to determine clinic variables and treatment in schizophrenia
Yazar: UFUK ÇALIŞKAN
Danışman: PROF. DR. AYTEKİN ÖZŞAHİN
GATA / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2003
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
ÖZET ŞİZOFRENİDE SERUM FOSFOLİPAZ A2 ENZİM DÜZEYLERİNİN KLİNİK DEĞİŞKENLER VE TEDAVİ İLE İLİŞKİSİNİN ARAŞTIRILMASI Şizofreni, duygu, düşünce ve davranış alanlarında bozulmaların görüldüğü, klinik görünümde psikotik semptomların hakim olduğu, işlevsellik ve yaşam kalitesinin önemli derecede etkilendiği, genellikle kronik gidişli bir bozukluktur. Etyolojisi tam olarak bilinmemekle birlikte bu alanda çok sayıda hipotez bulunmaktadır. Hipotezlerden biriside hücre lipitleri üzerine kurulmuştur. Fosfolipitler tüm nöronal membranların yapısında yer alırlar ve sinyal iletimi gibi bir çok biyokimyasal olayda önemli rol oynarlar. Fosfolipaz A2 fosfolipitleri sn-2 pozisyonundan katalize eden bir enzimdir. Yapılan çalışmalarda şizofrenlerde Ca-dependent fosfolipaz A2 enziminin azaldığı, sonuçta sinyal iletiminin bozulduğu gözlenmiştir. Bu çalışmada şizofreni ve alt gruplarındaki Ca-dependent PLA2 enzim aktivitesinin değişimi ile semptom şiddeti ve tedaviyle ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. GATA Psikiyatri Kliniğine ardışık olarak yatırılarak tedavi edilen 22 şizofren ve benzer sosyodemografik özellikleri taşıyan 22 deneklik kontrol grubu ile çalışılmıştır. Şizofreni tanısı SCID-I ile konmuş ve başka bir psikiyatrist tarafından onaylanmıştır. Olgular haftalık olarak BPRS, SAPS, SANS ve CGI ile takip edilmişlerdir. Tedavi öncesinde ve 6 haftalık antipsikotik tedavi sonrasında enzim aktivitesi için serum örneklen toplanarak -70°C saklanmıştır. Kontrol grubu da eş zamanlı olarak aynı işleme tabi tutulmuş, ölçümler usulüne uygun olarak yapılmıştır. Ca-dependent PLA2 aktivitesinin, şizofreni grubunda, kontrol grubuna göre anlamlı olarak azaldığı saptanmıştır. Bu azalış ilk atak ve birden fazla atak gruplarında ayrı ayrı gözlenmiştir. BPRS, SAPS, SANS ve CGI puanları ile enzim aktivite değişimi aralarında bir korelasyon saptanmamıştır. Atak sayısına göre şizofreni gruplarının kendi içinde tedavi öncesi ve tedavi sonrası Ca-dependent PLA2 değerleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Ancak kontrol grubuna göre tüm şizofreni ve birden fazla atak gruplarındaki enzim aktivite düşüklüğü, 6 haftalık tedavi sonrasında da anlamlılığını korumuştur. İlk atak olgularda ise kontrol grubuna göre tedavi öncesinde var olan farklılığın tedavi sonrasında ortadan kalktığı saptanmıştır. Genel olarak şizofreni grubunda PLA2 enzim aktivitesinde tedavi ile % 9.01 'lik bir artış bulunmuştur. 37Elde edilen sonuçların semptom türü ve şiddeti ile tedavi süresi gözetilerek, ilk atak, kronik, tedaviye dirençli şizofreni ve defisit sendromu gruplarında izlem çalışmaları ile sınanmasına ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Şizofreni, fosfolipaz A2, klinik özellikler, tedavi 38

Abstract:
SUMMARY İNVESTİGATE BLOOD PHOSPHOLİPASE A2 ACTİVİTY TO DETERMINE CLİNİC VARIABLES AND TREATMENT İN SCHİZOPHRENİA Schizophrenia is psychotic disorder which effects quality of life and function, and includes major disturbances in communication, thought, perception, and affect. Although the etiology of schizophrenia is unknown, it was suggested many hypotheses. One of the hypotheses is about the cell lipid metabolism. Phospholipids are required for the structure of all neuronal membranes, and they play key roles in many biochemical events such as in the signal transduction processes. Phospholipases A2 (PLA2) catalyses the removal of Polyunsaturated Faty Acids from sn-2 position of phospholipids. It was suggested that the activity level of calcium dependent phosphalipase A2 is low, and this defect leads to abnormal signal transduction in schizophrenia. The aims of the present study were to investigate calcium-dependent PLA2 activity in patients with schizophrenia and healthy controls and to determine antipsychotic drug effects on this enzyme, and to compare the consequences of the treatment on the enzyme activity levels in first episode and recurrent episodes schizophrenic patients. 22 drug-free male subjects who were subsequently admitted to inpatient unit of GATA Psychiatric Department, and diagnosed as schizophrenia according to the DSM-IV criteria using the Structured Interview for DSM-IV Axis I Disorders were included in this study. Psychopathological states of patients were assessed weekly using the Brief Psychiatric Rating Scale (BPRS), the Scale for Assessment of the Positive Symptoms (SAPS), the Scale for Assessment of the Negative Symptoms (SANS) and the Clinical Global Impression (CGI). A comparable 22 mentally and physically healthy control subjects that had similar socio-demographic characteristics were included to study as a normal control group. Serum samples obtained from subjects at the beginning of the study, and after 6 weeks neuroleptic treatment, and were kept -70 °C until the day of analysis. The mean activity level of PLA2 was significantly lower in first episode, and as well as recurrent episodes schizophrenic patients than in that of healthy controls. No significant difference was found in the mean activity level of PLA2 in schizophrenic patients with first episode and those with recurrent episodes. In addition, no 39significant correlations were found between PLA2 activity levels and BPRS, SAPS, SANS and CGI scores at the beginning and at the end of the study in patients with schizophrenia, in those with first episode, and in those with recurrent episodes. After neuroleptic treatment, the mean activity level of PLA2 was significantly lower in recurrent episodes, and as well as whole schizophrenic patients than in that of healthy controls. In contrast, comparison of the mean PLA2 activity level of schizophrenic patients who had first episode with healthy subjects, revealed no statistically significant difference. Increase of the mean PLA2 activity level was 9.01% with 6 week neuroleptic treatment in the patient group. Further studies considering different parameters such as investigating negative and positive symptoms, treatment resistant schizophrenia, and the result of long term neuroleptic treatment were needed to elucidate the role of phospholipid metabolism in schizophrenia. Key Words: schizophrenia, phospholipases A2, clinic variables, treatment 40