Diyot invivo dozimetrisi ile tedavi dozu doğruluğunun araştırılması
The investigation of the treatment dose accuracy with invivo diode dosimetry
Yazar: GÖKHAN AYDIN
Danışman: PROF. DR. FARUK ZORLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyoterapi Fiziği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering ; Onkoloji = Oncology

Özet:
Bu çalısmada, invivo diyotdozimetrisinin tedavide kullanım güvenilirligi arastırılmıstır. Bu amaçla önceliklediyotların kalibrasyonu yapılmıs, alan büyüklügü, kaynak cilt mesafesi ( SSD ),enerji, gantri açısı gibi farklı klinik kosulların diyot okumalarına olan etkilerinebakılıp düzeltme faktörleri belirlenmistir. Tedavi dozunun kontrolündekullanılabilecek, sadece giris dozu ölçülerek ve giris ? çıkıs dozları ölçülereksonuçların verilmesi planlanan doza yakınlıgının karsılastırılabildigi iki yöntemarastırılmıstır. Son olarak klinikte farklı anatomik bölgelerin ısınlandıgı hastalardaölçümler alınarak farklı bölgeler için müdahale seviyeleri belirlenmistir. Diyotlarkatalogda belirtilen enerjiler için kullanıldıgında, düzeltme faktörlerinin degeri lineerhızlandırıcı cihazı için en fazla 1.06, kobalt 60 cihazı için 1.15 olarak bulunmustur.Diyot ölçümleri ile planlanan tedavi dozunun karsılastırılmasında iki yöntem ayrıayrı cihazlar ele alınarak incelendiginde, kobalt 60 cihazı için ortalama fark %1.5iken lineer hızlandırıcı için iki ölçüm teknigi arasında bir fark görülmemistir. Tedavibölgeleri ayrı ayrı ele alınırsa, fantom üzerindeki ölçümlerde planlanan dozaklinikteki ölçümlere göre daha fazla yaklasılmıstır. Genel olarak fantom ve klinikölçümler arasındaki fark %1'den küçüktür. Toraks ve pelvis gibi hareketliligindendolayı hasta pozisyonlama zorlugu daha fazla olan bölgelerde farklar daha fazladır.Farklı enerjiler açısından sonuçlar incelendiginde kobalt 60 cihazı ölçümleri içinplanlanan dozla olusan fark %2.5 içerisindedir. Lineer hızlandırıcı cihazında bu fark%4'tür.Anahtar kelimeler: invivo diyot dozimetrisi, diyot kalibrasyonu, giris ? çıkıs dozu,müdahale seviyesi

Abstract:
In this study reliabilitiy of the in vivo diode dosimetry fortreatment was examined. After the diode calibration, the possible effects of differentclinical conditions like field size, SSD, energy and gantry angle on the diodereadings were evaluated and related correction factors were determined. We haveassessed two methods to check the treatment dose via masuring only the entry dosealone or entry and exit dose together; and the results were compared accordinglywith the planning dose. In addition, measurements covering the possible differenttumour localizations on patients were determined and related action levels werecomputed. As diodes were used at the energies specified in the manufacturer manual,maximum correction factor values were found to be as 1.06 for lineer accelerator and1.15 for cobalt 60 device. Comparison of two methods for the planning andmeasuring doses for each treatment device individually, the average difference wasfound to be as 1.5% for cobalt 60 device while no difference could be demonstratedbetween two methods for linear accelerator. When treatment regions were consideredindividually, phantom measurements were closer to plannig dose than themeasurements on patients in clinic. Generaly, difference between the clinic andphantom measurements were less than 1 %. The differences were found to increasesignificantly in the regions which present set up difficulties due to mobility ( likethorax and pelvis ). When the results were examined for individual energies,differences between planning doses and measured doses were found to be % 2.5 forcobalt 60 device and 4% for linear accelerator.Keywords: in vivo diode dosimetry, diode calibration, entry ? exit dose, action level.