Ortaokul BİLSEM öğrencilerinin somut olmayan kültürel mirasa yönelik tutum ve farkındalıklarının incelenmesi
Investigation of attitudes and awareness levels of "BİLSEM" secondary school students towards intangible cultural heritage
Yazar: TUĞBA ÇAKMAK
Danışman: PROF. SEÇİL ŞENYURT
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilim ve sanat merkezleri = Science and arts centers ; Farkındalık = Awareness ; Kültürel miras = Cultural heritage ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Somut olmayan kültürel miras = Intangible cultural heritage ; Tutum ölçekleri = Attitude scales ; Tutumlar = Attitudes ; Ölçekler = Scales ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Mevcut çalışmada, ortaokul BİLSEM öğrencilerinin somut olmayan kültürel mirasa yönelik tutum ve farkındalıklarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Öğrencilerin somut olmayan kültürel mirasa yönelik tutum ve farkındalık düzeylerinde cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenlerine göre anlamlı bir fark olup olmadığı da sorgulanmıştır. Tarama modelleri kapsamında değerlendirilebilecek olan bu çalışmada veriler, Gürel (2018) tarafından geliştirilen "Somut Olmayan Kültürel Miras Tutum Ölçeği" ve çalışma kapsamında geliştirilen "Somut Olmayan Kültürel Miras Farkındalık Veri Toplama Aracı" ile toplanmıştır. Çalışmanın örneklemini 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Bursa ili Nilüfer İlçesi Halil İnalcık BİLSEM'de öğrenim gören 337 öğrenci oluşturmaktadır. Elde edilen nicel verilerin analizinde SPSS 25 paket programı kullanılmıştır. 
Mevcut çalışmada, öğrencilerin somut olmayan kültürel mirasa yönelik tutum düzeyleri olumlu olarak belirlenmiştir. Öğrencilerin somut olmayan kültürel mirasa yönelik tutumlarının düzeyinde cinsiyet değişkenine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır. Bununla beraber, ilgili ölçeğin sadece "geleneksel sanatlar" alt faktöründe kızlar lehine anlamlı bir fark olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin somut olmayan kültürel mirasa yönelik tutumlarında sınıf düzeyi değişkenine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır. Ölçeğin sadece "kültürel bilinç" alt faktöründe beşinci sınıflarla yedinci sınıflar arasında beşinci sınıflar lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. Farkındalıkla ilgili veri toplama aracının "Fotoğraf Tanıma Çalışması"na göre, öğrencilerin somut olmayan kültürel miras unsurlarına yönelik farkındalıkları ortalamanın biraz üstünde olduğu saptanmıştır. Öğrencilerin özellikle, "Türk Kahvesi Kültürü ve Geleneği" ile "Geleneksel Türk Okçuluğu" unsurlarını doğru olarak belirttikleri tespit edilmiştir. Buna ek olarak, öğrencilerin somut olmayan kültürel miras unsurlarına yönelik farkındalıklarında kızlar lehine anlamlı bir fark tespit edilirken sınıf düzeylerine göre anlamlı bir fark saptanmamıştır. Öğrencilerin somut olmayan kültürel mirasa yönelik tutum ve farkındalık düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. 
Anahtar sözcükler: BİLSEM, farkındalık, ortaokul öğrencileri, somut olmayan kültürel miras, tutum.

Abstract:
This study aimed to determine the attitudes and awareness levels of BİLSEM secondary school students towards intangible cultural heritage. It has also been questioned whether there is a significant difference according to gender and social class variables at the level of students' attitudes and awareness towards intangible cultural heritage. The data have been collected using the "Intangible Cultural Heritage Attitude Scale" developed by Gürel (2018) and the "Intangible Cultural Heritage Awareness Data Collection Tool" developed within the scope of the study. The study sample consisted of 337 students studying in Halil İnalcık BİLSEM school (Nilüfer District of the Bursa Province) in the 2021-2022 academic year. SPSS 25 package program was used in the analysis of the quantitative data obtained.
In the current study, students' attitudes towards intangible cultural heritage have been determined as positive. It has been revealed that there was no statistically significant difference according to the gender variable at the level of students' attitudes towards intangible cultural heritage. At the same time, a significant difference in the "girls group" in the "traditional arts" sub-factor of the relevant scale has been revealed. It has been revealed that there was no statistically significant difference according to the class level variable at the level of students' attitudes towards intangible cultural heritage. Between respondents of the fifth grades and the seventh grades the "fifth grades group" showed a significant difference in the "cultural awareness" sub-factor of the relevant scale. According to the "Photography Recognition Work" collection tool for gathering awareness data, students showed slightly above the average level of awareness of intangible cultural heritage elements. In particular, it has revealed that the students correctly stated the elements of "Turkish Coffee Culture and Tradition" and "Traditional Turkish Archery". In addition, while "girls group" has showed a significant difference in the awareness of the students' intangible cultural heritage elements, class level variables have revealed no significant difference. No statistically significant relationship between the students' attitudes and awareness levels towards intangible cultural heritage has been revealed.

Keywords: BİLSEM, awareness, secondary school students, intangible cultural heritage, attitude.