Çam keseböceği [Thaumetopoea pityocampa (Den.&Schiff.)]'nin yumurta parazitoiti Ooencyrtus pityocampae Mercet. (Hymenoptera: Encyrtidae)'nın alternatif konukçuları ile laboratuvar koşullarında Graphosoma lineatum (L.) (Hemiptera: Pentatomidae) üzerindeki biyolojisi
Alternative hosts of the egg parasitoid [Ooencrytus pityocampae Mercet (Hymenoptera: Encrytidae)] of the pine processionary moth [Thaumetopoea pityocampa (Den.&Schiff.)] and its biology on Graphosoma lineatum (L.) (Hemiptera: Pentatomidae) in laboratory conditions
Yazar: NAGHAM NOORULDEEN SAAB SAAB
Danışman: DOÇ. DR. YALÇIN KONDUR
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Orman Entomolojisi ve Koruma Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Bu çalışmada Çam Keseböceği [Thaumetopoea pityocampa (Den.&Schiff.)]'nin önemli yumurta parazitoiti olan Ooencyrtus pityocampae (Mercet) (Hymenoptera: Encyrtidae)'nın Graphosoma lineatum (L.) (Hemiptera: Pentatomidae) yumurtalarındaki etkinliği ve parazitlenme süresinin etkisi ele alınmıştır. Çalışmada  25±1°C sıcaklık ve %65±5 neme ve 16:8 aydınlık: karanlık koşullarında iklim odasında yürütülmüştür. Değişik sürelerde (24, 48 ve 72 saat) parazitlenmeye maruz bırakılan yumurtalarda parazitoitin bir dölünü tamamladığı süreler (gün), yumurtaların parazitlenme oranları (%) ve yumurtadan çıkış noktaları belirlenmiştir.

Elde edilen bulgulara göre; G. lineatum yumurtası parazitlendikten hemen sonra, yumurta kabuğunun dışına uzanan ort. 0,560±0,155 mm uzunluğundaki dikenimsi yumurta sapı (egg-stalk)'nın geliştiği ve yumurtanın parazitlendiğini de gösteren önemli bir parametre olduğu anlaşılmıştır. O. pityocampae'nın, G. lineatum yumurtaları üzerindeki gelişimini/bir dölünü yaklaşık 15-19 günde tamamladığı; G. lineatum'un ise bir dölünü yaklaşık 7-8 günde tamamlayıp 30 gün boyunca yumurta bıraktığı saptanmıştır. Aynı çalışmada parazitlenme oranları esas alındığında, konukçu yumurtalarının 24, 48 ve 72 saat boyunca O. pityocampae erginlerine sunulması durumunda, parazitlenme oranlarının yüksek oranlarda (%94,03-%99,38) gerçekleştiği anlaşılmıştır. Parazitoit gelişme süreleri değerlendirildiğinde, parazitlenmiş konukçu yumurtalarından en erken parazitoit çıkışlarının (14,97±0,447 gün) 48 saat süre ile parazitlenmeye maruz bırakılanlarda gerçekleştiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, O. pityocampae'nın G. lineatum yumurtaları üzerinde kitle yetiştirilmesi düşünüldüğünde; hem parazitlenme oranının yüksek olması ve hem de parazitoitin kısa sürede gelişmesi bakımından 48 saatlik sürenin uygun olabileceği kanısına varılmıştır.

Abstract:
This study was carried out to determine the parasitization efficiency and parasitization duration of Ooencyrtus pityocampae (Mercet) (Hymenoptera: Encyrtidae) which is an important egg parasitoid of the Pine Processionary Moths [Thaumetopoea pityocampa (Den&Schiff.) (Lepidoptera: Notodontidae)] on the eggs of Graphosoma lineatum (L.) (Hemiptera: Pentatomidae). Studies were carried out in climate room that set to 25±1°C temperature, 65±5% humidity and 16:8 L:D conditions. One generation completion durations (days), egg parasitization ratios (%) and adult parasitoid emergence points were determined at various durations (24, 48 and 72 hours).

According to findings, a spiny egg-stalk, 0.560±0.155 mm avg. in length extending to the egg shell, helps respiration of the parasitoid embryo is an important indicator of the host egg being parasitized. It is determined that O.pityocampae completed its development/a generation in 15-19 days while G.lineatum completed a generation in 7-8 days, and oviposited during a 30-day oviposition period. Also, in case of the host eggs presented to O.pityocampae adults with 24, 48 and 72 hour-periods, high parasitization ratios (94,03-99,38% avg.) were occurred in all parasitization periods. However, in case of parasitoid emergence duration being important, the shortest parasitoid emergence duration was 14.97±0.447 days when the host eggs were exposed to the parasitoid within 48 hours. Consequently, in case of mass production of O.pityocampae on G.lineatum eggs, 48-hour parasitization duration may be much efficient owing to both high parasitization ratio and shorter development duration of the parasitoid.