Özel öğrenme güçlüğü olan öğrencilerin kendi öz düzenleme becerilerine ilişkin görüşleri
Opinions of elementary school students with spesific learning disabilities about self-regulation skills
Yazar: BETÜL BEKTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERAL MELEKOĞLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmanın temel amacı özel öğrenme güçlüğü olan ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıf öğrencilerin kendi öz düzenleme becerilerine ilişkin mevcut görüşlerini ortaya koymaktır. Yapılan araştırma nitel bir çalışma olup araştırmada nitel yöntemlerden fenomenolojik desen kullanılmıştır. Yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile araştırmanın verileri elde edilmiştir. Özel öğrenme güçlüğü olan ilkokul ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıf kademesine devam eden 20 öğrenciyle görüşülmüştür. Katılımcıların kendi öz düzenleme becerilerine ilişkin görüşleri yüz yüze gerçekleştirilen görüşmelerde belirlenmiştir. Araştırmada elde edilen veriler içerik analizi ile tekniği ile analiz edilmiştir. Yapılan içerik analiziyle yedi ana tema, 23 alt tema ve 124 kod oluşturulmuştur. Katılımcıların sorumluluklarına ilişkin görüşleri ev, okul, ev ve okul dışındaki ortamlar ve öz bakım olarak kategorilere ayrılmıştır. Katılımcıların okul ortamı ile ilgili gerçekleştirdikleri öz düzenleme becerilerine ilişkin görüşleri uygulama, motivasyon, dikkati odaklama, öz kontrolü sağlama olmak üzere dört alt kategoride verilmiştir. Katılımcıların okul ortamında gerçekleştirmekte zorlandıkları öz düzenleme becerilerine ilişkin görüşleri hedef belirleme/planlama, uygulama, çalışma belleğini kullanma ve öz kontrolü sağlama olarak dört alt temaya ayrılmıştır. Katılımcıların ev ortamı ile ilgili gerçekleştirdikleri öz düzenleme becerilerine ilişkin görüşleri uygulama, motivasyon ve öz kontrolü sağlama şeklinde belirlenmiştir. Katılımcıların ev ortamında gerçekleştirmekte zorlandıkları öz düzenleme becerilerine ilişkin görüşleri uygulama ve kendine yönerge verme olarak belirlenmiştir. Katılımcıların öz düzenleme becerilerini kullanamadıklarında ortaya çıkan durumlar duygu, düşünce ve davranışlar olmak üzere üç kategoriye ayrılmıştır. Son olarak katılımcıların öz düzenleme becerilerini daha iyi kullanmak için ihtiyaç duyduğu etkenler sözel anlatım, görsel hatırlatıcılar ve pekiştireçler olmak üzere üç başlıkta ele alınmıştır.Araştırmada katılımcılardan elde edilen görüşler doğrultusunda ÖÖG olan ilkokul ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıf öğrencilerinin sınırlı düzeyde öz düzenleme becerilerini kullandıkları görülmektedir. Bu öğrencilerin öz düzenleme becerilerine ilişkin hedef belirleme/planlama yapmada, öz kontrolü sağlamaya ilişkin stratejileri kullanmada, öğrencilere verilen sorumlulukları uygulama aşamasında ve motivasyonlarını sağlamada sınırlı becerileri olduğu görülmektedir. ÖÖG olan ilkokul öğrencilerinin gereksinimleri pekiştireçler, farklı anlatım tekniklerinin kullanılması, planlama yapmak için program hazırlanması olarak belirlenmiştir. Öğrencilerin kendi gereksinimlerini ifade etmesi sonucunda bu öğrencilerle yapılan eğitim süreçlerinde, gereksinimlerin göz önünde bulundurulması önerilmektedir. Özel öğrenme güçlüğü olan ilkokul öğrencilerin gerçekleştirmekte zorlandıkları öz düzenleme becerilerini desteklemeye ilişkin araştırmaların yapılması önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to gathering opinions of second, third and fourth grade elementary school students with spesific learning disabilities. In the research, phenomenological research method, one of the qualitative research methods, was used. The data of the study were obtained through semi-structured interview questions. The data collected from 20 second, third and fourth grades elementary school students with specific learning disabilities. Participants' views on self-regulation skills were determined in face to face interviews. The interviews were analysed using content analysis. As a result of the content analysis, seven main categories, 23 subcategories and 124 codes were reached. Participants' views on their responsibilities were categorized as home, school, environments outside home and school, and self-care. Participants' views on the self-regulation skills that they performed in the school environment were given in four subcategories: Implementation, motivation, focusing attention, and self-control. Participants' views on the self-regulation skills that they had difficulty performing in the school environment were divided into four sub-themes: Goal setting/planning, implementation, using working memory, and self-control. Participants' views on the self-regulation skills that they realized in the home environment were determined as implementation, motivation and self-control. The views of the participants regarding the self-regulation skills that they had difficulties in performing in the home environment were determined as implementation and giving instructions to themselves. The situations that emerged when the participants could not use their self-regulation skills were divided into three categories: Emotions, thoughts and behaviors. Finally, the factors that the participants needed to better use their self-regulation skills were discussed under three headings: Verbal expression, visual reminders and reinforcers. In the light of the opinions obtained from the participants in the study, it is seen that elementary school second, third and fourth grade students with specific learning disabilities use self-regulation skills at a limited level. It is seen that these students have limited skills in goal setting/planning related to self-regulation skills, using strategies related to self-control, implementing the responsibilities given to the students and ensuring their motivation. The needs of primary school students with specific learning disabilities were determined as reinforcements, using different instructional techniques, and preparing a program for planning. As a result of the students' expressing their needs, it is recommended to take these needs into consideration in the educational processes with these students. It is recommended to conduct research to support the self-regulation skills of elementary school students with specific learning disabilities.