Otomatik external defibrilatörlerin uygun konumlandırılmaları için hastane dışı kardiyak arrest vakalarının yaygın lokasyonlarının belirlenmesi ve ölümlerin analizi
Determnation of common location of OUT-of-hospital cardiac arrest cases and analysis of deaths for appropriate positioning of automatic external defbrillators
Yazar: MUKADDER ÖZBEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ UMUT PAYZA
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Defibrilatörler = Defibrillators ; Kalp durması = Heart arrest ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Ölüm = Death ; İzmir = Izmir

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, İzmir İlinde 2015-2019 yılları arasında meydana gelen hastane dışı kardiyak arrest vakalarının lokasyonlarının analiz edilmesi ve bu lokasyonlarda gerçekleşen vakaların insidansına göre, otomatik eksternal defibrilatör kurulumları için en uygun konumların belirlenmesidir.
Yöntem: Çalışmamız retrospektif bir çalışmadır. 2015-2019 yılları arasında İzmir ilinde Sağlık Bakanlığı'na bağlı acil yardım ve kurtarma ambulanslarının müdahale ettiği hastane dışı kardiyak arrest vakalarının lokasyonları analiz edilmiştir. Elde edilen veriler kategorize edilerek, on dört ana lokasyon ve alt lokasyonlara göre gruplandırılmıştır. Hasta verileri, veri toplama formuna kayıt edilerek, digital ortama aktarılmış, IBM SPSS Statistics 25.0 istatistik programında analizleri yapılmıştır. Vakaların haritalandırma çalışmasında; coğrafi bilgi sistemleri teknolojileri ve ArcGIS Desktop 10.4 yazılımı kullanılmıştır. Vakaların noktasal özellikteki yoğunluk haritalarının oluşturulmasında çekirdek kestirimi yoğunluk analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Çalışmamızda hastane dışı kardiyak arrest vakalarının, %87'sinin özel konutlarda, %13'ünün halka açık alanlarda gerçekleştiği bulunmuştur. Halka açık alanlarda gerçekleşen hastane dışı kardiyak arrest vaka sayısı 1790 olarak tespit edilmiştir. Arrest insidanslarının yoğun olduğu bölgeler; noktasal dağılım haritası ve vakaların coğrafya üzerinde dağılım yoğunluklarının gösterildiği haritalar elde edilmiştir. Kardiyak arrest insidansının en yüksek yoğunlukta görüldüğü alan,  %34.5 oranı ile huzurevleri/bakımevleri, ikinci alanı ise, % 32.3 oranı ile cadde/sokak/karayolu olarak bulunmuştur.
Sonuç: Araştırma bulguları ve haritalandırma sonuçlarına göre, hastane dışı kardiyak arrest insidansı en yüksek huzurevleri/bakımevleri, cadde/sokak/karayolu lokasyonları ve bunların stratejik kesişim noktaları AED kurulumları için en uygun konumlardır.
Anahtar Kelimeler: Hastane dışı kardiyak arrest, otomatik external defibrilatör, Kardiyak arrest lokasyonları, kardiyak arrest insidansları

Abstract:
Purpose: The aim of this study is to analyze the locations of out-of-hospital cardiac arrest cases that occurred between 2015-2019 in İzmir province and to determine the most suitable locations for automatic externel defibrillator installations according to the incidence of cases occurring in these locations.
Methods: Our study is a retrospective study. The locations out-of-hospital cardiac arrest cases intervened by emergency aid and rescue ambulances affiliated to the Ministry of Health in İzmir province between 2015-2019 were analyzed. The obtained data are categorized and grouped according to fourteen main locations and sub-locations. The patient data were recorded in the data collection form, transferred to digital media, and analyzed in IBM SPSS Statistics 25.0 statistics program. In the mapping of the cases was used geographic information systems technologies and ArcGIS Desktop 10.4 software, Kernel density analysis was used to create point density maps of cases.
Findings: In our study, it was found that out-of-hospital cardiac arrest cases 87% private residences and 13% in public areas. The number of out-of-hospital cardiac arrest cases occurred in public areas was determined as 1790. The maps showing the distribution of the regions where the incidence of arrest is high were obtained through the point distribution map and the maps on which the distribution density of the cases over the geography is shown. The first area where the highest incidence of cardiac arrest was found is nursing homes / health care facility with the ratio of 34%, and the second area is street / road / highway wit the ratio of 32%. 
Results: According to research findings and mapping results, highest incidence of out-of-hospital cardiac arrest places such as the nursing homes / help care facility and street / road / highway and their strategic intersection points are the most suitable locations for AED installations. 
Key words: Out-of-hospital cardiac arrest, automatic external defibrillator, Cardiac arrest locations, cardiac arrest incidence