TRT yerli çocuk programlarında çocukluğun inşası
Construction of childhood in TRT indigenous child programs
Yazar: ESRA KARADUMAN
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN GÖKGÖZ
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim ve Toplumsal Dönüşüm Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sosyoloji = Sociology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Geçmodernizm = Late modernizm ; Kitle iletişim araçları = Mass media ; Kültürel inşa = Social construct ; Postmodernizm = Postmodernism ; Resmi televizyon = Official television ; TRT = Turkish Radio and Television Corporation ; TRT Çocuk Televizyonu = TRT Çocuk Television ; Çocuk eğitimi = Child education ; Çocuk programları = Children's programs

Özet:
Her dönemde var olan çocuğun, toplumsal bir nitelik kazanması ile çocukluk düşüncesi meydana gelmiştir. Bu düşünce Modernizm'in bir ürünü olup, çocukluk bu toplum kuramı üzerinden Batı'da şekillenmeye başlamıştır. Teknolojinin gelişmesiyle elektronik çağın yükselmesi Postmodern bir çağa işaret ederken; çocukluk da yeni bir döneme girmiştir. Toplumu yapılandıran ve yeniden üreten medya, yalnızca yetişkinleri değil; geleceğin toplumunu da oluşturmaktadır. Bu amaçla özellikle televizyon programlarında toplumsal dönüşüm ivme kazanmaktadır. Bu çalışmamızda Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin resmi yayın kurumu olan TRT'nin (Türkiye Radyo ve Televizyon Kurumu) çocukluğu inşa etme sürecini inceledik. Bu çalışmanın verileri programlardaki söylemlerden oluşmaktadır. Bu söylemler izleme ve dinleme tekniği ile elde edilmiştir. Araştırmamızda 1970 ve 2000 yılları arasında çocuk izleyiciye sunulan yerli TRT çocuk programları esas alınmıştır. Bu programlar tolumsallaşma, eğitim, politika, şiddet-korku, tüketim, diğer canlılar ve çocuk hakları-ötekileştirme temalarında değerlendirilerek seçilmiştir. Evren 581, örneklem ise 74 programdan oluşmaktadır. TRT yerli çocuk programlarından hareketle çocukluğun toplum, politik, tüketim, ötekileştirme, şiddet ve diğer canlılar temalarında dönüşümü analiz edilmiş ve çocukluğun geleneksel, modern ve postmodern toplum kuramları çerçevesinde inşası kurulmuştur. Sonuç olarak TRT çocuk programlarında çocuğun inşası konulu tez çalışmasının temalarında oluşan kırılma ve kopmalar Türkiye'nin de yaşadığı toplumsal dönüşümü desteklemektedir.

Anahtar kelimeler: Modern ve Postmodern Çocukluk, TRT Çocuk Programları

Abstract:
The idea of childhood has occured with the acqusition a social quality of child that exists in each period. This idea is a product of Modernism, and childhood has begun to take shape in the West through this theory of society. While the rise of electronic age with the development of technology is pointing to a postmodern era; childhood has also entered a new period. The media that constructs and reproduces society constitutes not just adults but the society of the future, too. For this purpose, social transformation is gaining momentum especially in television programs. In this study, we examined the process of childhood building of TRT (Turkish Radio and Television Corporation), the official broadcasting institution of the Republic of Turkey. The data of this study consist of the discourses in the programs. These discourses were obtained by the technique of watching and listening. In our research, it was based on indigenous TRT child programs, which were presented to the children in 1970 and 2000. These programs were selected by considering socialization, education, policy, violence-fear, consumption, other living things and children's rights-othering themes. The universe consists of 581 programs and the sample consists of 74 programs. The transformation of childhood into society, politics, consumption, otherness, violence and other living things themes has been analyzed through the TRT indigenous programs and the childhood has been constructed within the frame of traditional, modern and postmodern social theories. As a result, breaks and ruptures in the themes of the thesis work on the construction of the child in the TRT children's programs support the social transformation in Turkey.

Key words: Modern and Postmodern Childhood, TRT Child Programs