Sporcularda farklı ısınma çeşitlerinin fonksiyonel hareket analizi skorlarına ve bazı performans değerlerine etkisi
The effect of different warmup types on functional movement screen scores and some performance values in athlets
Yazar: AYŞEN KABA SANCAK
Danışman: PROF. DR. ÜLVİYE BİLGİN
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, sporcuların statik, dinamik ve kombine germe egzersizlerinden oluşan ısınma protokollerinin esneklik, fonksiyonel hareket analizi, dinamik denge, dikey sıçrama, çeviklik ve YMCA adım testi değerleri üzerindeki akut etkilerini incelemektir. Çalışmaya katılan 30 gönüllü sporcu (ortalama yaş: 17,73±1,28), Sakarya'da ikamet eden ve branşlarında ulusal ya da uluslararası müsabakalara, en az beş yıldır düzenli antrenmanlara katılan bireylerdi. Araştırma kapsamında, katılımcıların vücut kompozisyonu ölçümleri ve demografik bilgileri ilk günde rastgele belirlenen sırayla alındı. Bir hafta arayla her bir katılımcıya Isınma Protokolü 1 (IP1), IP2 ve IP3 uygulandı. Her protokol öncesi, katılımcılar 120 atım/dk. kalp atım hızında 5 dakika hafif koşu ve ardından 1 dakika yürüyüşle dinlendi. Isınma Protokolü 1, her iki bacağa uygulanan 5 statik germe hareketini içerirken, Isınma Protokolü 2, her iki bacağa uygulanan 7 dinamik germe hareketini içermekteydi. Isınma Protokolü 3, IP1'i takiben IP2'yi içeriyordu. Her protokol sonrasında, otur-uzan testi, fonksiyonel hareket analizi, Y denge testi, dikey sıçrama, T çeviklik testi ve YMCA adım testi değerleri sırasıyla kaydedildi. Elde edilen veriler, SPSS 21.0 paket programı ve Shapiro-Wilks testi, Tekrarlayan Ölçümler ANOVA, Friedman testi, Bonferroni ve Wilcoxon işaretli sıra testleri kullanılarak analiz edildi. Sonuç olarak, ısınma protokolü değişikliği ile statik germede esneklik; dinamik germede çeviklik, FHA ve Y denge anterior; kombine (statik ve dinamik) germede ise dikey sıçrama ve YMCA adım testi sonuçlarının daha etkin olduğu belirlendi. Bu sonuçlar doğrultusunda esneklik gerektiren sporlarda statik germe; çeviklik odaklı ve sakatlanmaya açık sporlarda dinamik germe; hem aerobik hem anaerobik performansın önemli olduğu sporlarda ise statik ve dinamik germe kombinasyonunun uygulanması önerilmektedir.

Abstract:
This study explored the immediate effects of warm-up protocols, involving static, dynamic, and combined stretching exercises, on physical performance in athletes. Thirty volunteers, aged 17.73±1.28 years, engaged in competitions for over five years, underwent body composition measurements on day one. Demographic data were collected randomly. Over three weeks, participants experienced different warm-up protocols: Warm-up Protocol 1 (WP1), WP2, and WP3. Before each warm-up, a 5-minute light jog was conducted to maintain a heart rate of 120 beats per minute, followed by 1 minute of walking. WP1 included 5 static stretching movements (15 seconds each, 2 repetitions per leg, 5-second rest). WP2 had 7 dynamic stretching movements (15-meter distance, 2 repetitions per leg, 10-second rest). WP3 combined elements from both. After each warm-up, assessments, including sit-reach, functional movement screen, Y balance, vertical jump, T agility, and YMCA step test, were conducted. The data obtained were analyzed using the SPSS 21.0 package program and the Shapiro-Wilks test, Repeated Measures ANOVA, Friedman test, Bonferroni and Wilcoxon signed rank tests. As a result, flexibility in static stretching with the change of warm-up protocol; agility, FHA and Y balance anterior in dynamic stretching; Vertical jump and YMCA step test results were determined to be more effective in combined (static and dynamic) stretching. In line with these results, static stretching in sports that require flexibility; dynamic stretching in agility-oriented and injury-prone sports; In sports where both aerobic and anaerobic performance are important, a combination of static and dynamic stretching is recommended.