Adıyaman'da ve çevresinde tespit edilen myiasis sinekleri ve mevsimsel aktiviteleri
Seasonal di̇stri̇buti̇ons and myi̇asi̇s fli̇es determi̇ned i̇n Adıyaman provi̇nce
Yazar: ÖZLEM POLAT
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRAN YAĞCI
Gaziantep Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu araştırma Ocak 2012-Aralık 2012 tarihleri arasında Adıyaman yöresinde myiasis sineklerinin yaygınlığını, mevsimsel aktivitelerini ve farklı habitatlarda görülme sıklığını belirlemek amacıyla yapılmıştır. 
Adıyaman'a bağlı Merkez, Besni ve Gölbaşı ilçeleri ile Şambayat köyüne gidilmiş ve sineklerin yoğun olarak görüldüğü çöplük, hayvan kesim yerleri ve kesim artıklarının bulunduğu yerler tespit edilmiştir. Sineklerin toplanmalarını sağlamak ve öldürmek amacıyla önceden kokuşmuş et, karaciğer ve dalak parçaları üzerine Snip Granül (Z-9 tricosen isimli feromen ve Azomethiphos) dökülmüş ve bu şekilde çalışma merkezlerinden toplam 2349 adet sinek yakalanmıştır. 
Morfolojik özelliklerine göre teşhis edilen sineklerin 2019'unun (%85,95) Lucilia sericata, 288'inin (%12,26) Musca domestica, 20'sinin (%0,85) Chrysomyia albiceps, 19'unun (%0,80) Calliphora vicina ve 3'ünün (%0,13) Sarcophaga haemorrhoidalis olduğu görülmüştür. Sineklerin 2286 (%97,32)'sını dişi sinekler, 63 (%2,68)'ünü erkek sinekler oluşturmuştur. Erişkin sineklerin Şubat –Kasım ayları arasında aktivite gösterdikleri; Aralık-Ocak aylarında görülmeyen sineklerin ortalama; sıcaklığın 20,30C, nispi nemin %52,1 ve yağış miktarının 50,7 mm3 olduğu Mayıs ayında (%44,80) en yüksek oranda bulundukları tespit edilmiştir. 
Myiasis sineklerinin hayvan kesim yerleri ile çöplüklerdeki görülme sıklığı incelendiğinde; L.sericata'ya hem hayvan kesim yerlerinde (%87,52) hem de çöplüklerde (%82,17) en yüksek oranda rastlanmış; Ch. albiceps ise, sadece hayvan kesim yerlerinde bulunmuştur. Sonuç olarak; Adıyaman yöresinde myiasis sineklerinin hayvan hastalıkları ile ekonomik zararlara yol açabileceği, olası myiasis vakalarının önlenebilmesi için mücadele ve kontrol programlarına yönelik tedbirlerin alınması gerektiği düşünülmüştür.

Abstract:
This study was carried out to determine the prevalence of myiasis flies in Adıyaman region between January 2012 and December 2012, seasonal activities and frequency in different habitats. Headquarters of Adıyaman, Besni and Gölbaşı districts went to Şambayat village and places where flies, animal slaughter places and slaughtered remains were found. In order to assemble and kill flies, snip granules (Z-9 tricotene named pheromone and Azomethiphos) were poured on stinking meat, liver and spleen fragments and a total of 2349 flies were caught from work centers.
According to morphological characteristics, the flies were identified as Lucilia sericata in 2019 (85,95%), Musca domestica in 288 (12,26%), Chrysomyia albiceps in 20 (0,85%), ) were found to be Calliphora vicina and 3 (0.13%) Sarcophaga haemorrhoidalis. Male flies produced 2286 (97.32%) female flies and 63 (2.68%) male flies. Adult flies have activity between February and November; the average of flies not seen in December and January; (44,80%) in which the temperature was 20,30 ° C, the relative humidity was 52,1% and the rainfall amount was 50,7 mm 3. When the frequency of sighting of myiasis flies in animal slaughterhouses and trash cans is examined; L.sericata was found at the highest rate in both animal slaughter (87.52%) and dumps (82.17%); Ch.albiceps was found only in animal slaughterhouses. As a result; in Adıyaman region, it was thought that myiasis flies should take precautions for fighting and control programs to prevent animal diseases and economic damages and prevent possible myiasis cases.