Orta öğretim kurumlarında görevli öğretmen ve yöneticilerin öğrenci davranışlarından kaynaklanan stres nedenleri ve baş etme yöntemlerinin incelenmesi
Examine the reasons of stress of the secondary school teachers and principles caused by the students' behaviour and to examine the methods of how to cope with it
Yazar: DERYA AKBULUT
Danışman: PROF. DR. ŞADUMAN KAPUSUZOĞLU
İstanbul Okan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; İşletme = Business Administration
Dizin: Ortaöğretim kurumları = Secondary education institutions ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Yöneticiler = Managers ; Öğretmenler = Teachers ; İstenmeyen davranış = Undesired behaviour ; İstenmeyen öğrenci davranışı = Unwanted student behavior

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim okullarında görevli öğretmenlerin ve
yöneticilerin öğrenci davranışlarından kaynaklanan stres nedenleri ve stresle baş etme
yöntemlerinin incelenmesidir.
Araştırma tarama modelindedir. Araştırmada İstanbullu (2007) tarafından
geliştirilen "Öğrenci Davranışlarının Öğretmenlerde Stres Yaratma Düzeyi Ve Öğrenci
Davranışlarının Yarattığı Stresle Baş Etme Düzeyi Anketi" kullanılmıştır. Araştırmanın
örneklemini ise uygun örneklem yöntemiyle seçilen 299 öğretmen ve yönetici
oluşturmaktadır. Öğretmenlerin ve yöneticilerin cinsiyet, sahip olunan çocuk, görev ve
stres ile ilgili eğitim alma durumu değişkenlerine göre stres nedenleri ve stresle başa
çıkma yöntemlerine ilişkin tutumlarının farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için
bağımsız örneklemler t-Test yapılmıştır. Öğretmenlerin ve yöneticilerin kıdem, yaş,
medeni durum, eğitim durumu ve branşlarına göre stres nedenleri ve stresle başa çıkma
yöntemlerine ilişkin tutumlarının farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek için Kruskal
Wallis Analizi yapılmıştır.
Araştırma bulgularına göre; Cinsiyet değişkenine göre öğretmenlerin stres
nedenleri puanları arasında fark yok iken ve stresle baş etme puanları arasında fark
vardır. Yöneticilerin cinsiyetlerine göre stres nedenleri ve stresle başa çıkma puanları
farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin çocuk sahibi olma durumlarına göre stres nedenleri
ve stresle başa çıkma puanları farklılaşmaktadır. Yöneticilerin çocuk sahibi olma
durumlarına göre stres nedenleri ve stresle başa çıkma puanları farklılaşmaktadır.
Öğretmenlerin stresle ilgili eğitim alma durumlarına göre stres nedenleri ve stresle başa
çıkma puanları farklılaşmamaktadır. Yöneticilerin stresle ilgili eğitim alma durumlarına
göre stres nedenleri ve stresle başa çıkma puanları farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin
yaşlarına göre stres nedenleri ve stresle başa çıkma puanları farklılaşmamaktadır.
Yöneticilerin yaşlarına göre stres nedenleri ve stresle başa çıkma puanları 
x
farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin kıdemlerine göre stres nedenleri ve stresle başa
çıkma puanları farklılaşmamaktadır. Yöneticilerin kıdemlerine göre stres nedenleri ve
stresle başa çıkma puanları farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin medeni durumlarına
göre stres nedenleri farklılaşmamakta iken stresle başa çıkma puanları farklılaşmaktadır.
Yöneticilerin medeni durumlarına göre stres nedenleri ve stresle başa çıkma puanları
farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin eğitimlerine göre stres nedenleri ve stresle başa
çıkma puanları farklılaşmamaktadır. Yöneticilerin eğitimlerine göre sadece stresle baş
etme puanları farklılaşmaktadır. Öğretmenlerin branşlarına göre stres nedenleri
farklılaşmakta iken stresle başa çıkma puanları farklılaşmamaktadır. Yöneticilerin
branşlarına göre stres nedenleri farklılaşmakta iken stresle başa çıkma puanları
farklılaşmamaktadır. Öğretmenlerin görevlerine göre stres nedenleri ve stresle başa
çıkma puanları farklılaşmamaktadır. Yöneticilerin görevlerine göre stres nedenleri ve
stresle başa çıkma puanları farklılaşmamaktadır.
Ülkemizde öğretmenlerin ve yöneticilerin; stres nedenleri ve stresle baş etme
tutumlarını inceleyen çalışmalar yapılması, uygulayıcılar ve araştırmacılar açısından
önemlidir.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the reasons of stress of the secondary
school teachers and principles caused by the students' behaviour and to examine the
methods of how to cope with it.
Research is of a survey model. In the research, 'The Questionnaire Named The Level
of Students' Behaviour's Increasing Stress in Teachers and the Level of How to Cope
With It' which is developed by İstanbullu (2007) has been used. The sample of the
study is determined by an appropriate sampling method and the research was conducted
with 299 teachers and principals. T Test was applied with the independent samples to
determine the causes of stress according to a variable like the gender of teachers and
principles, the number of children they have, state of scholarliness on duty and stress
and whether their attitude change according to how they cope with stress. A Kruskal
Wallis analysis was carried out to determine whether the attitude of teachers and
administrators regarding to their seniority, age, martial status, educational level and
branches differ the causes of stress and the methods of how they cope with it.
According to research findings, while there is no difference between the point of
causes of teachers' stress considering their gender, there is a difference between their
points of how to cope with it. The points of the cause of stress and how the
administrators cope with it differ according to their gender. The teachers' points about
the reasons of stress and coping with stress differ according to having a child. The
teachers' points of cause of stress and how to cope with it haven't differentiated
according to them being educated on stress. The administrators' points of cause of stress
and how to cope with it haven't differentiated according to their being educated on
stress. The teachers' points of cause of stress and how to cope with it haven't
differentiated according to their age. The administrators' points of cause of stress and
how to cope with it haven't differentiated according to their age. The teachers' points of
cause of stress and how to cope with it haven't differentiated according to their
superiority. The administrators' points of cause of stress and how to cope with it haven't 
xii
differentiated according to their superiority. While the cause of stress doesn't differ
according to the teachers' martial status, the points of how to cope with stress differs.
The administrators' points of cause of stress and how to cope with it doesn't
differentiate according to their martial status. The teachers' points of cause of stress and
how to cope with it haven't differentiated according to their educational level. The
administrators' coping with stress only have differentiated according to their
educational level. While the cause of the teacher's stress differ, the points how they
cope with it don't differ. While the reason of stress differ according to the
administrators' branches, the points they have to cope with stress don't differ. The
points of cause of stress and how the teachers cope with it don't differ according to their
duty. The points of cause of stress and how the administrators cope with it doesn't differ
according to their duty.
It is important for the implementers and researchers to examine the cause of both the
teachers' and administrators' stress and how they cope with it in our country.