Ebeveynlerin çocuklarını kabul, red ve kontrol düzeyleri ile çocukların somatizasyon belirtileri arasındaki ilişki
The relationship between parents' acception, rejection and control levels of their children and children's somatization symptoms
Yazar: İREM GÜNDÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FERDA ŞULE KAYA
İstanbul Bilim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bedenselleştirme = Somatization ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Ebeveyn-çocuk ilişkisi = Parents-child relation ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, anne babası evli ve boşanmış olan çocukların, ebeveynlerinden algıladıkları kabul, red ve kontrol düzeylerini ve bu algıların somatizasyon belirti düzeylerine olan etkisini incelemektir.
Araştırmanın katılımcıları Ankara'nın Çankaya bölgesindeki devlet ortaokullarına devam eden, anne babası evli ve boşanmış olan ve yaşları 10- 14 arasında değişen 87 kız, 123 erkek olmak üzere toplam 210, 4. 5.,6.,7.,8. sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak, 'Sosyodemografik Form', 'Ebeveyn Kabul Red Kontrol Ölçeği Anne ve Baba Kısa Formları (Çocuk/Ergen EKRÖ/K)'ve 'Çocuk Somatizasyon Envanteri-24' (ÇSE- 24) kullanılmıştır.
Elde edilen veriler, ebeveynlerin medeni durumlarının bağımlı değişkenler üzerinde ekili olduğunu yani, ebeveynleri boşanmış olan çocukların hem annelerinden hem de babalarından daha fazla 'soğukluk', 'düşmanlık/ saldırganlık', 'kayıtsızlık/ihmal' ve 'farklılaşmamış red' algıladıklarını ortaya koymuştur. Anne ve Baba EKRÖ/K' nın bütün bir model olarak 'somatizasyon belirtilerini' açıklamada istatistiksel olarak anlamlı olduğu, fakat, ebeveynlerin medeni durumları ile çocuklarının algıladığı kabul-red, kontrol düzeylerinin ortak etkisinin çocukların somatik belirtilerini yordamadığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Ayrıca araştırma sonuçları, ebeveynlerin sosyo-ekonomik düzeyleri düştükçe çocukların somatizasyon belirtilerinin arttığını, somatik belirtilerin en çok babadan algılanan düşmanlık ile ilişkili olduğunu yani babadan algılanan düşmanlık arttıkça çocukların daha sık somatizasyon belirtileri gösterdiklerini, erkek çocukların kız çocuklara göre her iki ebeveynden de daha fazla farklılaşmamış red algıladıklarını, erkeklerin babalarını daha kontrolcü olarak algıladıklarını ortaya koymuştur.

Abstract:
The main purpose of this study is to examine percieved parental acception- rejection/ control levels by children whose parents are married and divorcedand the effects of these perceptions on somatization symptom levels.
Participants of the current study are consist of 4.,5., 6., 7., 8. class from several public middle schools in Ankara, Çankaya between the ages of 10-14, 87 girls, 123 boys in total 210 children whose parents are married and divorced. 'Sociodemographic Form', 'Parental Acceptance- Rejection/ Control Questionnaire Mother and Father Short Forms (PARQ/C)' and 'Children's Somatization Inventory- 24 (CSI-24)'were used as a data collection tool.
Obtained results of the study revealed that marital status of parents effects dependent variables which means children whose parents are divorced  perceived more 'coldness/ lack of affection', 'hostility/ aggression', 'indifference/ neglect'and'undiferentiated rejection' from both their mothers and fathers.  'Mother and Father Forms of PARQ/C' is statistically significant to explain the somatization symptoms as a whole model, but the results have been achieved that marital status of the parents and childrens' acceptance- rejection, control perception levels common effect is not predict the children's somatic symptoms. Also the research results shows that children's somatizastion symptoms increase when parents'socioeconomical levels are decreases, somatic symptoms are most associated with perceived hostility from father, it means, perceived hostility from father increases children show more somatization symptoms, boys percieve more undifferentiated rejection from both parents than girls, boys percieve their fathers as more controller.