Monoporoz (monoporosa) duvar karolarının pişirim koşullarının geliştirilmesi
Improvement of monoporosa wall tile firing process
Yazar: ÖZGÜR CENGİZ
Danışman: DOÇ. DR. ALPAGUT KARA
Anadolu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Seramik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Seramik Mühendisliği = Ceramic Engineering

Özet:
Duvar karoları, genellikle iç cephe uygulamalarında tercih edilen, tek veya çift pişirim ile üretilen, yüksek poroziteye ve dolayısı ile yüksek su emmeye sahip, estetik özellikleri yüksek ürünlerdir. Monoporoz duvar karoları ise tek pişirim ile üretilen ürün grubuna verilen isimdir. Bu tezde, monoporoz tek pişirim duvar karolarının pişirim koşullarının geliştirilmesi doğrultusunda pişirim hızının arttırılması ve/veya pişirim sıcaklığının düşürülmesi hedefine uygun bünyeler geliştirilmiştir. Duvar karoları bünyesinde yer alan kalsiyum karbonatlı bileşimler, gaz çıkışına sebep olmaktadır. Bu nedenle kullanılan sırın bünye ile uyumlu olarak, gaz çıkışının tamamlandığı anda ergimeye başlaması ve daha sonra bünye yüzeyini tamamen kaplaması beklenir. Bu amaca uygun olarak, ilk aşamada kullanılan kalsitin tane boyut dağımı etkisi incelenmiştir. Dekompozisyon reaksiyonunun öne alınması sağlanarak pişirim süresinin azaltılması için kullanılan kalsitin tane boyut dağılımı değiştirilerek yeni bünyeler geliştirilmiştir. Bunun yanında çökelti (precipitated) kalsit ile çok düşük tane boyutuna sahip kalsitin kullanımının dekompozisyon sıcaklığına etkileri belirlenmiştir. İkinci aşamada ise, kalsit ile birlikte veya kalsite alternatif hammaddeler kullanılarak bünye içeriğindeki kalsit ve dolayısı ile kalsiyum karbonat içeriğinin azaltılması hedefine uygun bünye kompozisyonları hazırlanmıştır. Hazırlanan kompozisyonlar ile pişirim sıcaklığının ve süresinin düşürülmesinin zor olduğu özellikle büyük ebat duvar karolarının pişirim sıcaklıkları ortalama 1150ºC'den 1120ºC'lere kadar düşürülebilmiş, %25 verim artışı elde edilmiştir. Böylelikle karbondioksit emisyonunda elde edilen azalma ile çevreye duyarlı üretim gerçekleştirilmesi ile katma değeri yüksek ürün üretimi mümkün olmuştur.

Abstract:
Wall tiles are high esthetical products commonly prefered for internal aplications those have high porosity and thefore high water absorption. Monoporosa wall tiles are the wall tiles produced by single firing method. In this dissertation, in order to improve the firing conditions of single-fired wall tiles including the aim of decreasing the firing temperature and/or firing time, several body compositions were developed. It is well known that the raw materials including calcium carbonate causes carbon dioxide emission in terms of decomposition reaction. Therefore, the melting point of the glaze has to be suitable with the body firing behaviour. For this purpose, in the first step of the study, particle size of calcite effects is investigated. Particle size distribution of calcite is decreased and new body compositions are prepared. Besides, precipitated calcite is incorporated to decrease more the decomposition temperature. In the second step of the study, some other alternative raw materials are replaced with calcite to decrease the firing temperature and/or firind time and the emission originated by calcite. Moreover, firing temperatures are decreased about 30ºC and the emission values are decreased as well. According to results, it has been seen that especially in large-sized monoporosa wall tiles, the new body compositions could be used.