Rekreatif bir faaliyet olarak stadyumda futbol müsabakası izleyen bireylerin serbest zaman motivasyonu ve serbest zaman tatmininin tekrar katılım niyetine etkisi
The impact of leisure motivation and leisure satisfaction on the intention to re-participation individuals watching a football match at the stadium as a recreational activity
Yazar: ÖZGE ÜNAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ANIL KALE
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Son zamanlarda, bireylerin artan serbest zamanlarında iş ortamlarından uzaklaşma, dinlenme ve 
stres atma, birlikte zaman geçirme, heyecan arama ve farklı deneyimler elde etme gibi nedenlerle çeşitli 
etkinliklere katıldıkları gözlemlenmektedir. Sportif faaliyetler, bireylerin sosyal yaşam içerisinde 
fiziksel, zihinsel ve ruhsal açıdan sağlıklı olmalarına katkı sağlayarak geniş bir yelpazede olanaklar 
sunmaktadır. Futbol, günümüzde dünya genelinde en çok takip edilen ve kitleleri peşinden sürükleyen 
bir spor dalı olarak, sportif faaliyet olmanın ötesine geçerek büyük bir ekonomik sektöre dönüşmüştür. 
Türkiye'de de futbol ve taraftarları gündemde sıklıkla yer bulan önemli kavramlardır. Bu araştırma, 
rekreatif bir faaliyet olarak stadyumda futbol müsabakası izleyen bireylerin serbest zaman motivasyonu, 
serbest zaman tatmini ve tekrar katılım niyeti arasındaki ilişkileri incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, 
çeşitli demografik değişkenlerin bu faktörler üzerindeki etkilerini de değerlendirmektedir. Araştırmada, 
serbest zaman motivasyonu ve boyutlarının serbest zaman tatmini ve tekrar katılım niyetini nasıl 
etkilediği sorgulanmaktadır. Aynı zamanda, demografik değişkenlerin serbest zaman motivasyonu, 
serbest zaman tatmini ve tekrar katılım niyetine olan etkileri de incelenmiştir. Nicel araştırma yöntemi 
bağlamında, ilişkisel tarama modeliyle hipotez test edici araştırmalar sınıfına giren bu araştırmada 
değişkenler arası ilişkiler detaylı olarak incelenmiştir. 14 Ekim 2023 - 23 Aralık 2023 tarihleri arasında 
Mersin Stadyumu'nda oynanan Yeni Mersin İdman Yurdu Futbol A.Ş. takımının futbol müsabakalarının 
ardından kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak, stadyumda futbol müsabakasını izleyen bireylerden 
veri toplanmıştır. Toplanan verilere kayıp veri analizi, çoklu sapan analizi, normal dağılım analizi, 
güvenilirlik ve geçerlilik analizlerinin yanı sıra faktör analizleri de uygulanmıştır. Yapılan analizler 
neticesinde, stadyumda futbol müsabakası izleyen bireyler arasında serbest zaman tatmini ile içsel 
motivasyon arasındaki modelin anlamlı olduğu (p<0,000), serbest zaman tatmini ile dışsal motivasyon 
arasındaki modelin anlamlı olduğu (p<0,000) belirlenmiştir. Benzer şekilde yapılan analizlerde, tekrar 
katılım niyeti ile içsel motivasyon arasındaki modelin anlamlı olduğu (p<0,000) ve tekrar katılım niyeti 
ile dışsal motivasyon arasındaki modelin anlamlı olduğu (p<0,000) belirlenmiştir. Ayrıca, tekrar katılım 
niyeti ile serbest zaman tatmini arasındaki modelin de anlamlı olduğu (p<0,000) saptanmıştır. Bu 
sonuçlar, bağımsız değişkenler olan içsel motivasyon (β=0,933), dışsal motivasyon (β=0,526) ve serbest 
zaman tatmini (β=0,843) boyutlarının tekrar katılım niyeti üzerinde olumlu ve anlamlı bir etkiye sahip 
olduğunu göstermektedir. Bu bulgular, literatüre önemli katkılar sağlamasının yanı sıra futbol 
kulüplerinin seyircileri çekme ve elde tutma stratejilerini geliştirmeleri için de değerli öngörüler 
sunmaktadır. Araştırmanın odak noktası, stadyumlarda futbol müsabakaları izleyen bireylerin 
motivasyonlarını ve tatmin düzeylerini anlamaktır. Bu faktörlerin, bireylerin tekrar katılım niyetini nasıl 
etkilediğini anlamak, futbol kulüplerinin sürdürülebilir gelir elde etme yeteneklerini artırmak için büyük 
önem taşımaktadır. Bu tür çalışmaların sadece futbol kulüplerine değil, diğer spor dallarına ve rekreatif 
faaliyetlere katılımı artırmak isteyen tüm organizasyonlara da yol gösterici olacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Serbest Zaman Motivasyonu, Serbest Zaman Tatmini, Tekrar Katılım Niyeti, Rekreasyon, Futbol

Abstract:
In recent times, it has been observed that individuals participate in various activities during their 
increasing leisure time for reasons such as distancing from work environments, resting and relieving 
stress, spending time together, seeking excitement, and gaining different experiences. Sporting activities 
offer a wide range of opportunities, contributing to the physical, mental, and spiritual well-being of 
individuals in social life. Football, the most followed sport worldwide, has transcended being a mere 
sporting activity to become a significant economic sector. In Turkey, football and its fans are important 
topics frequently discussed. This study examines the relationships between leisure motivation, leisure 
satisfaction, and the re-participation intention of individuals watching football matches in stadiums as a 
recreational activity. Additionally, it evaluates the effects of various demographic variables on these 
factors. The study investigates how leisure motivation and its dimensions influence leisure satisfaction 
and revisit intention. It also examines the impact of demographic variables on leisure motivation, leisure 
satisfaction, and revisit intention. In the context of a quantitative research method, this study falls into 
the category of hypothesis-testing research using a relational survey model to investigate the 
relationships between variables in detail. Data were collected using convenience sampling from 
individuals watching football matches of Yeni Mersin Idman Yurdu Football Club at Mersin Stadium 
between October 14, 2023, and December 23, 2023. The collected data were subjected to missing data 
analysis, multiple outlier analysis, normal distribution analysis, reliability and validity analyses, as well 
as factor analyses. The analyses revealed that the model between leisure satisfaction and intrinsic 
motivation among individuals watching football matches in the stadium was significant (p<0.000), and 
the model between leisure satisfaction and extrinsic motivation was also substantial (p<0.000). 
Similarly, the analyses indicated that the model between revisit intention and intrinsic motivation was 
significant (p<0.000), as well as the model between revisit intention and extrinsic motivation (p<0.000). 
Additionally, it was found that the model between revisit intention and leisure satisfaction was 
significant (p<0.000). These results demonstrate that the dimensions of intrinsic motivation (β=0.933), 
extrinsic motivation (β=0.526), and leisure satisfaction (β=0.843) as independent variables have a 
positive and significant effect on revisit intention. These findings not only contribute significantly to the 
literature but also provide valuable insights for football clubs to develop strategies for attracting and 
retaining spectators. The focus of this research is to understand the motivations and satisfaction levels 
of individuals attending football matches in stadiums. Understanding how these factors affect 
individuals' revisit intentions is crucial for football clubs to enhance their ability to generate sustainable 
revenue. Such studies are expected to guide not only football clubs but also all organizations aiming to 
increase participation in other sports and recreational activities.

Keywords: Leisure Motivation, Leisure Satisfaction, Re-participation Intention, Recreation, Football