Sigara bırakma polikliniği'ne başvuran bireylerde tedavi başarısını etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of the factors affecting the success of treatment in individuals applying to the smoking cessation polyclinic
Yazar: MEHMET ONUR HAMUR
Danışman: DOÇ. DR. CAN ÖNER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Sigarayı bırakma = Smoking cessation

Özet:
Giriş ve Amaç: Bu araştırmanın amacı Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Kliniği Sigara Bırakma Polikliniği'ne 1 Ocak 2022-31 Aralık 2022tarihleri arasında başvurmuş hastaların tedavi başarısı üzerine etki eden faktörleri tespit edip buna yönelik planlamalarda bulunmaktır. 
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma 01.01.2022-31.12.2022 tarihleri arasında Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi Aile Hekimliği Sigara Bıraktırma polikliniğine sigarayı bırakmak için başvuran 2594 hasta arasından çalışmaya onay veren ve telefon ile görüşülen 763 kişi ile yürütülmüştür. Çalışma verileri SPSS programında analiz edilmiştir. Tanımlayıcı analizlerden ortalama, standart sapma, ortanca ve minimum-maksimum değerler kullanılmıştır. Verilerin normal dağılıma uygunluğu analiz edildikten sonra veriler Mann Whitney U/ Student t testi ve Kruskal Wallis Testi/ Tek yön ANOVA ile değerlendirilmiştir. Kategorik değişkenler Pearson Ki Kare ve Fisher's Exact Testleri ile karşılaştırılmıştır. Hastaların başvuru sonrasında aldıkları farmakolojik tedaviler ise Tütün Bağımlılığı Tedavisi İzlem Sistemi (TUBATİS) üzerinden derlenmiştir. Hastaların anksiyete ve depresyon durumları Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği ile ve nikotin bağımlılık durumları Fagerström Nikotin Bağımlılık Testi ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya toplam 763 kişi katılmıştır. Katılımcıların % 36,6'sı kadın, % 63,4'ü erkektir. Katılımcıların yaş ortalaması 41,2 ± 12,4'tür ve sigaraya başlama yaşı ortalaması 16,9 ± 5,0'dır.Katılımcıların % 47,5'si merak, % 41,7'si özenti nedeniyle sigaraya başladığını belirtmiştir. Katılımcıların % 90,4'ı kendi isteği ile, % 8,2'si doktor önerisi ile başvurduğunu belirtmiştir. Katılımcıların sigarayı bırakmak isteme nedenleri incelendiğinde en sık neden (% 62,0) ilerde hastalanma korkusudur. Katılımcıların % 43,8'ine nikotin bandı ve % 25,3'üne bupropion tedavisi verilmiştir. Herhangi bir farmakolojik tedavi verilmeyen hasta oranı % 30,9'dur.Verilen tedavi ve kullanılan tedavi arasında orta düzeyde anlamlı bir uyum söz konusudur. Sigarayı bırakmış olanların % 28 'i kadın, % 72 'si erkektir. Sigarayı bırakanların evinde kendisinden başka sigara içen kişi olanların oranı %45,5 iken, sigarayı bırakamayanlarda bu oran %56,3'tür. 
Sonuç: Katılımcıların evde kendisinden başka sigara içen birey olması durumunda anlamlı bir farklılık saptanmıştır. Sigarayı bırakamayanlarda evinde kendisinden başka sigara içen kişi oranı %56,3 olup tedavi planlarken kişinin beraber yaşadığı sigara içen diğer bireylerin de tedavi sürecine dahil edilmesinin başarı oranını arttırması beklenmektedir. 
Anahtar Kelimeler: Sigara bırakma, sigara bırakma tedavileri, nikotin bağımlılığı

Abstract:
Introduction and Aim: The purpose of thisresearch is identify the factors affecting the treatment success of patients who applied to the Smoking Cessation Polyclinic of Kartal Dr.  Lütfi Kırdar City Hospital Family Medicine Clinic between January 1, 2022 and December 31, 2022 and to make plans accordingly.
Materials and Methods: This study was conducted between 01.01.2022 and 31.12.2022, among 2594 patients who applied to the Kartal Dr. Lütfi Kırdar City Hospital Family Medicine Smoking Cessation polyclinic to quit smoking, with 763 people who gave their consent to the study and were interviewed by phone. Study data were analyzed in SPSS program. Mean, Standard deviation, median and minimum-maximum values were used in descriptive analyses. After analyzing the suitability of the data for normal distribution, the data were evaluated with Mann Whitney U / Student t test and Kruskal Wallis Test / One-way ANOVA. Categorical variables were compared with Pearson Chi Square and Fisher's Exact Tests. The pharmacological treatments the patients received after application were compiled through the Tobacco Addiction Treatment Monitoring System (TUBATIS). Anxiety and depression states of the patients were evaluated with the Hospital Anxiety and Depression Scale, and their nicotine dependence status was evaluated with the Fagerström Nicotine Dependency Test.
Results: A total of 763 people participated in the study. 36.6% of the participants are women and 63.4 % are men. The average age of the participants is 41.2 ± 12.4 years and the averageage of starting smoking is 16.9 ± 5.0 years.
47.5 % of the participants stated that they started smoking out of curiosity and 41.7 % out of emulation. 90.4% of the participants stated that they applied voluntarily, 8.2% with there commendation of a doctor. When the participants' reasons forwanting to quit smoking are examined, the most common reason (62.0%) is the fear of getting sick in the future. 43.8 % of the participants were given nicotine patches and 25.3 % were given bupropion treatment. The rate of patients not given any pharmacological treatment is 30.9 %.
There is a moderately significant agreement between the treatment given and the treatment used. Of those who quit smoking, 28 % are women and 72 % are men. While the rate of smokers who have quit smoking with someone other than themselves smoking at home is 45.5 %, this rate is 56.3 % for those who cannot quit smoking.
Conclusion: A significant difference was found if the participants had a smoker other than themselves at home. Among smokers who cannot quit smoking, the rate of people smoking other than themselves at home is 56.3 %, and it is expected that including other smokers with whom the person lives in the treatment process when planning treatment will increase the success rate.
Keywords: Smoking cessation, smoking cessation treatments, nicotine addiction