Acil serviste yüksek akışlı nazal oksijen tedavisi alan çocuk hastaların endikasyonlarının retrospektif, tek merkezli olarak incelenmesi
A retrospective, single-centre study of the indications of pediatric patients receiving high-flow nasal oxygen therapy in the emergency department
Yazar: SENA BAYKARA SAYILI
Danışman: PROF. DR. METİN UYSALOL
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pediatrik Temel Bilimler Ana Bilim Dalı / Acil Pediatri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş: Yüksek akışlı nazal oksijen tedavisi ısıtılmış, nemlendirilmiş ve ayarlanabilir FiO2 sayesinde kolay uygulanabilir tedavidir. Bu çalışmada YANKO tedavisi alan hastaların acil serviste aldığı tanılar ve tedaviye yanıtlarını değerlendirmek; YANKO tedavi başarısını etkileyen faktörleri araştırmak amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel araştırmada İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Acil servisine 2021-2022 yıllarında başvuran ve YANKO kullanılan 415 hastanın verileri retrospektif olarak incelendi. Tedavi başarısızlığı NIV ya da entübasyonla sonuçlanması olarak belirlendi. Hastaların tanıları muayene bulguları, radyolojik görüntülemeler, laboratuar tetkikleri ve diğer hastane başvuruları ile doğrulandı.
Bulgular: Hastaların %59,3'ü erkekti; yaş ortancası 19(6-46) aydı. Hastaların %88,2'sinde solunumsal patolojiler görülürken, %48'inde bronşiyolit, %23'ünde pnömoni, %9,6'sında astım vardı. Bronşiyoliti olan hastaların %68,8'inde, astımı olanların %75'i, pnömoni tanılıların %56,1'inde semptomların gerilediği görüldü. Hastaların %8,7'si acil servisten taburcu oldu, %55,4'ü yataklı servise, %28'i yoğun bakım ünitesine yatırıldı. Başlangıç ve 1. saatte akım hızları ortancası 2 lt/kg/dk'ydı, 3 lt/kg/dk üzerinde saptanmadı. Solunum hızı ve nabzı incelendiğinde başvuru ile 24. saat arasında bu parametrelerin düzeldiği görülmektedir. 0-1. saat YANKO yanıtı olmayan hastaların %46,8'inin 1-6. saatlerde yanıtının olduğu görüldü. İlk 6 saat içerisinde belirgin yanıt gözlenmeyenlerde daha sonra tedavi yanıtlarının arttığı saptandı. İmmun yetmezliği ya da malignitesi olan hastalarda tedavi başarısı %40,7 görüldü. Nöromüsküler defisiti olanlarda bu oran %56,9 iken metabolik hastalığı olanlarda %50'ydi. Kronik hastalık varlığı, anormal akciğer grafi bulguları, dakika solunum sayısı tedavi başarısızlığını artırırken, allerjik hastalık olması ve YANKO süresi tedavi başarısızlığını azalttığı bulundu.
Sonuç: YANKO tedavisinin etkinliğini değerlendirmek için klinik ve laboratuvar parametrelerinin dikkate alınması gerekmektedir. Bu nedenle, hastalarda bireysel değerlendirme yapılmalı ve tedavi planlanmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Yüksek akım nazal oksijen kanülü tedavisi, çocuk acil, oksijen tedavisi, solunum sıkıntısı

Abstract:
Introduction: High-flow nasal oxygen therapy is an easily applicable treatment with heated, humidified and adjustable FiO2. In this study, we aimed to evaluate the diagnoses and treatment responses of patients receiving HFNC in the emergency department and to investigate the factors affecting the success of HFNC.
Materials and Methods: In this cross-sectional study, the data of 415 patients admitted to the Pediatric Emergency, Istanbul Medical Faculty in 2021-2022 who received HFNC were retrospectively analyzed. Treatment failure was defined as NIV or intubation. Diagnoses were confirmed by examination findings, radiologic imaging, laboratory tests and other hospital admissions.
Results: 59.3% of the patients were male; the median age was 19 (6-46) months. 88.2% of the patients had respiratory pathologies, with bronchiolitis (48%), pneumonia (23%), and asthma (9.6%). Symptoms remission in 68.8% of patients with bronchiolitis, 75% of those with asthma and 56.1% of those with pneumonia. Of the patients, 8.7% were discharged from the emergency department, 55.4% were hospitalized in the inpatient ward and 28% in the intensive care unit. The median flow rate at baseline and at the 1st hour was 2 lt/kg/min, not above 3 lt/kg/min. The respiratory rate and pulse rate improved between admission and 24th hour. 46.8% of the patients who did not respond to HFNC in the 0-1st hour had a response in the 1-6th hours. In those who did not show a significant response in the first 6 hours, treatment responses increased afterwards. Treatment success was 40.7% in patients with immunodeficiency or malignancy, 56.9% in patients with neuromuscular deficits and 50% in patients with metabolic diseases. Presence of chronic disease, abnormal chest radiograph findings, and respiratory minute count increased treatment failure, whereas presence of allergic disease and duration of HFNC were found to decrease treatment failure.
Conclusion: Clinical and laboratory parameters should be taken into account to evaluate the efficacy of HFNC. Therefore, patients should be individually evaluated and treatment should be planned.
Keywords: High flow nasal oxygen cannula, pediatric emergency, oxygen therapy, respiratory distress