Yeşil pazarlama anlayışının tüketicilerin hibrit ve elektrikli otomobil satın alma tercihleri üzerine etkisi
The effect of the green marketing approach on the hybrid and electric automobile purchasing preferences of consumers
Yazar: ORKUN GÜLLER
Danışman: PROF. DR. ATEŞ BAYAZIT
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası Ticaret Ana Bilim Dalı / Uluslararası İşletmecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Elektrikli otomobiller = Electric cars ; Hibrid otomobil = Hybrid car ; Otomobil = Automobile ; Satınalma = Purchasing ; Satınalma davranışı = Purchasing behavior ; Tüketici tercihleri = Consumer preferences ; Yeşil pazarlama = Green marketing ; Çevre kirliliği = Environmental pollution ; Çevre sorunları = Environmental problems ; Çevreci pazarlama = Environmental marketing

Özet:
Küresel ısınma üzerinde büyük etkisi olan karbondioksit salınımının sektörlere göre dağılımında ulaşım sektörünün büyük bir etkisi olduğu görülmektedir. Bu durumu artan insan nüfusu ile birlikte ortaya çıkan otomobil kullanımının meydana getirdiği söylenebilmektedir. Tüketicilerin çevre dostu ürün talepleri, üreticileri bu ihtiyaçları karşılamaya yönelik adımlar atmasına neden olmuştur. Bu girişimlerin somut çıktılarından biri de elektrikli ve hibrit otomobillerdir. Hibrit ve elektrikli otomobiller çalışma prensipleri ve çevreci özellikleri ile klasik içten yanmalı otomobillere kıyasla daha çevreye duyarlı özelliği olan otomobillerdir. Hibrit ve elektrikli otomobillerin çalışırken yenilenebilir enerji ile çalışması ve çalışırken sessiz olması, karbondioksit salınımın düşük olması en büyük artılarındandır. Mevcut araştırmanın amacı, Türkiye'deki otomobil satın alma niyeti olan tüketicilerin çevre duyarlılığı, otomobil satın alma davranışları, hibrit ve elektrikli otomobilleri satın alma eğilimleri ve bu eğilimde yeşil pazarlamanın etki düzeyini belirlemektir. Araştırmanın evrenini Ankara ilinde yaşayan 18 yaş ve üzeri bireyler oluşturmuş, evrenden kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen 467 tüketiciye Google Drive'da yer alan Google Form aracılığı ile online olarak anket formu uygulanmıştır. Hatalı / eksik doldurulan anket formları çalışma dışında bırakılmıştır. 461 tüketici üzerinden elde edilen verilerin analizlerde kullanımı uygun görülmüştür. Uygulanan anketlerden elde edilen veriler SPSS 23.0 ve IBM AMOS 23.0 programları ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular incelendiğinde; tüketicilerin çevre duyarlılıkları aylık gelir ve cinsiyetlerine göre, yeşil pazarlama faaliyetlerinin tüketicilerin satın alma davranışları üzerine etkisi ile tüketicilerin cinsiyetlerine göre, yeşil ürün tercihi alt boyutu ile tüketicilerin cinsiyetleri ve aylık gelirlerine göre, yeşil ürün içeriği ve fiyatı alt boyutu ile tüketicilerin yaş ve medeni durumlarına göre, marka-yeşil ürün ilişkisi alt boyutu ile tüketicilerin cinsiyetlerine göre, tüketicilerin elektrikli/hibrit otomobil satın alma davranışları ile tüketicilerin cinsiyetlerine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği; tüketicilerin otomobil satın alma davranışı ile çevre duyarlılığı arasında negatif yönlü, tüketicilerin çevre duyarlılığı ile yeşil pazarlama faaliyetlerinin satın alma davranışlarına etkisi ve hibrit/elektrikli otomobil tercihleri arasında pozitif yönlü ve yeşil pazarlama faaliyetlerinin satın alma davranışı üzerine etkisi ile tüketicilerin hibrit/elektrikli otomobil tercihleri arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Tüketicilerin elektrikli ve hibrit otomobil tercihlerinin belirlenmesi, bu sektörde faaliyet gösteren işletmelere yol gösterici olması açısından önemlidir. Bu çerçevede mevcut araştırma sonucunda elde sonuçlar dikkate alınarak, müşteri ihtiyaç ve taleplerine göre pazarlama faaliyetlerinde geliştirme ve iyileştirmelerin yapılması önerilmektedir.

Abstract:
It is seen that the transportation sector has a great influence on the distribution of carbon dioxide emissions, which has a great impact on global warming, according to sectors. It can be said that this situation is caused by the use of automobiles, which occur with the increasing human population. Consumers' demands for environmentally friendly products have caused manufacturers to take steps led to meet these needs. One of the tangible outputs of these initiatives is electric and hybrid cars. Hybrid and electric cars are cars that are more eco-sensitive features compared to conventional internal combustion cars with their working principles and environmental features. One of the biggest advantages is hybrid and electric cars to work with renewable energy while working and to be silent while working, the low carbon dioxide emission. The aim of the current research, the environmental consciousness of consumers who intend to buy a car in Turkey, the car buying behaviors, buying trends hybrid, and electric cars, and to determine the effect level of green marketing in this trend. The population of the study was composed of individuals aged 18 and over living in Ankara, and an online survey form was applied to 467 consumers selected from the universe with the convenience sampling method, via the Google Form in Google Drive. Incorrect/incomplete questionnaire forms were excluded from the study. The data obtained from 461 consumers were deemed appropriate to be used in the analysis. The data obtained from the applied questionnaires were analyzed with SPSS 23.0 and IBM AMOS 23.0 programs. When the findings obtained as a result of the research are examined; environmental consciousness of consumers and according to their monthly income and gender, the effect of green marketing activities on the purchasing behavior of consumers and according to the gender of consumers, the green product preference sub-dimension and the gender and according to monthly income of consumers, the green product content and price sub-dimension, and the age and marital status of the consumers, the brand-green product relationship sub-dimension and according to the gender of the consumers, the electric/hybrid car purchasing behavior of the consumers and according to the gender of the consumers it has been showed a significant difference; it has been determined a negative directional relationship between consumers' automobile purchasing behavior and environmental consciousness, a positive directional relationship between consumers' environmental consciousness and the effect of green-marketing activities on their purchasing behavior, and there is a positive relationship between the effect of green-marketing activities on purchasing behavior and consumers' preferences for hybrid / electric cars. Determining consumers' preferences for electric and hybrid cars is important in terms of guiding businesses operating in this sector. In this context, taking into account the results obtained as a result of the current research, it is recommended to make developments and improvements in marketing activities according to customer needs and demands.