İnaktif Hepatit B virüs taşıyıcılarında yaşam kalitesi ve duygudurum düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation of quality of life and mood level in inactive hepatitis B virus carriers
Yazar: AYSEL MAMMADOVA
Danışman: PROF. DR. MİNE ADAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Affektif semptomlar = Affective symptoms ; Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Hepatit = Hepatitis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Hepatit B virüsü = Hepatitis B virus ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: İnaktif Hepatit B virüs (HBV) taşıyıcılığında, sağlıklı kontrol grubuna göre duygudurum düzeyi ve yaşam kalitesi skorlarının karşılaştırılması. 
   Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 65 inaktif HBV taşıyıcısı ve 65 sağlıklı kontrol grubu alındı. İnaktif HBV taşıyıcılığı tanısı almış hastaların yaşam kalitesi ve duygudurum düzeyinin kontrol grubuyla karşılaştırılması yapıldı. Yaşam kalitesinin değerlendirilmesi için SF-36 formu, duygudurum düzeyinin değerlendirilmesi için HAD ölçeği kullanıldı. Taşıyıcı ve kontrol grubunun sosyodemografik özelliklerine ek olarak, taşıyıcı grupta hastalıkla ilgili viral parametreler, kronik hastalıklar, ailede HBV öyküsü, tanı alma yaşı ve hastalık öyküsü araştırıldı.
  Bulgular: Çalışmaya katılan olguların 52,3'ü kadın ve 47,7'i erkektir, olguların yaşları 20 ile 70 arasında değişmekte olup, ortalama 42.59±14.63 yıldır. Taşıyıcı grupta anksiyete riski %44,6, ol grubunda ise %32,3 olarak saptandı. Taşıyıcı grubundaki olguların HAD Anksiyete değeri, kontrol grubundaki olgulara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır (p=0.018; p<0.05). Depresyon riski taşıyıcı grupta %29,2, kontrol grubunda ise %12,5 olarak tespit edildi. Taşıyıcı gruptaki olguların HAD Depresyon değeri, kontrol gruptaki olgulara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır (p=0.048; p<0.05). Sosyodemografik veriler karşılaştırıldığında HAD anksiyete ve depresyon riski arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Gruplara göre olguların fiziksel rol güçlüğü, emosyonel rol güçlüğü, genel sağlık, ruhsal sağlık, vücut ağrısı değerleri taşıyıcı grupta düşük saptanmıştır. Fiziksel fonksiyon, vitalite ve sosyal işlevsellik değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p>0,05).

 

 Sonuç: İnaktif HBV taşıyıcılarında gelişen duygudurum bozuklukları yaşam kalitesinde azalmaya neden olabilir. Bu duygudurum bozuklukları tıbbi hastalığın seyrini olumsuz etkilediğinden ve hasta uyumunu bozduğundan hekimler tarafından gözardı edilmemelidir. Ayrıca HBV'nin bulaşma yolları ve hastalığın seyri hakkında toplum bilincinin geliştirilmesine ihtiyaç vardır. 

  Anahtar Kelimeler: Anksiyete, depresyon, HBV taşıyıcısı, yaşam kalitesi

Abstract:
Purpose: To assess the mood disorders and quality of life scores of patients who are inactive Hepatitis B virus carriers compare with healthy control group.
  Material and Methods: This study consists of 65 inactive Hepatitis B carriers as the study group and 65 otherwise healthy control group.  Life quality and mood disorders of patients who were diagnosed with inactive HBV were compared to healthy control group. To assess the life quality SF-36 questionnaire form was used and to asses mood disorders HAD scale was used.  In addition to sociodemographic parameters, viral parameters, chronic diseases, history of HBV in the family and age of diagnosis were analyzed in both control and the study group.
   Results: 52.3% of the patients who were included in the study were female and 47.7% were male. Age of the participants ranged from 20-70 while the mean age was 42.59+- 14.63. The HBV carrier group and had anxiety risk of 44.6% versus the control group of 32.3%. The HAD anxiety risk score of the HBV carrier group was found to be statistically significant when compared to the control group (p=0.048; p<0.05). The risk of depression was found to be 29.2% and 12.5% in the HBV carrier group and the control group respectively. HAD depression risk score of the HBV infected group was found to be statistically significant when compared to the control group (p=0.048, p<0.05).  Sociodemographic parameters between the two groups were analyzed and were not statistically significant. Role-physical, role-emotional, general health, mental health and bodily pain scales of the SF-36 were found to be all lower in the control group compared to the HBV carrier group. Physical functioning, vitality and social functioning scales of the SF-36 were not found to be different between the two groups (p>0.05). 
   Conclusion: Life quality of the HBV carrier patients may decline due to development mood disorders. The physicians should keep a close watch for development of mood disorders because they cause a significant decline in patients' life quality. General public also needs to be educated about the HBV virus the clinical course of the disease and infection risk.
  Keywords: Anxiety, depression, HBV carrier, life qua