Solunum sıkıntısı olan yenidoğanlarda kurtarıcı yüksek frekanslı titreşimli ventilasyon (HFOV) uygulanmasının prognoza etkileri
Prognostic effects of rescue high-frequency oscillatory (HFO) ventilation in neonatal respiratory failure
Yazar: ECE MEKİK
Danışman: PROF. DR. ÖMER ERDEVE
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebek-yenidoğmuş hastalıkları = Infant-newborn diseases ; Morbidite = Morbidity ; Mortalite = Mortality ; Prognoz = Prognosis ; Solunum bozuklukları = Respiration disorders ; Solunum sıkıntı sendromu = Respiratory distress syndrome ; Ventilasyon = Ventilation

Özet:
Solunum yetmezliği olan yenidoğanlarda konvansiyonel ventilasyonun (KV) kullanılması hayat kurtarıcı olmasına rağmen, akciğer hasarı ve kronik akciğer hastalığına da neden olabilmektedir. Yeni bir ventilasyon çeşidi olan yüksek frekanslı titreşimli ventilasyon (HFOV) ile yapılan deneysel çalışmalar, HFOV'un daha az akciğer hasarına neden olduğunu göstermişlerdir. Elektif HFOV ile KV'nin karşılaştırıldığı çalışmalarda, HFOV'un kronik akciğer hastalığı gelişme riskini bir miktar azalttığı da kanıtlanmıştır. HFOV, özellikle nitrik oksit (NO)  ve ekstrakorporeal membran oksijenizasyonu (ECMO)'nun bulunmadığı yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde (YYBÜ), KV'nun başarısız olduğu durumu ağır yenidoğanlarda kullanılmaktadır. 
Literatürde, yenidoğanların kurtarıcı HFOV manevrasına yanıtları ile ilgili güncel veri bulunmamaktadır. Bu çalışmanın amacı, solunum desteğinde KV'nun başarısız olduğu yenidoğanlarda kurtarıcı HFOV uygulanmasına verilen yanıtı etkileyen risk faktörlerini değerlendirmekti. 
2012-2015 yılları arasında hastanemiz YYBÜ'de, KV altında solunum yetmezliği olduğundan kurtarıcı HFOV'a geçilen yenidoğanlar, yaşayanlar (n=37) ve ölenler (n=47) olarak gruplanmış ve bu gruplar arasında, hastaların doğum ağırlıkları (DA), gestasyon haftaları (GH), tanıları gibi karakteristik özellikleri ile ventilatör ayarları, arteryal kan gazı analizleri, ventilasyon süreleri ve yan etkileri karşılaştırıldı. 
Ortalama GH 32,1±5,3 hafta ve ortalama DA 1901±1135 g olan 84 yenidoğan çalışmamıza dahil edilmiştir. En sık kurtarıcı HFOV ihtiyacı doğuran hastalıkların; respiratuar distres sendromu (RDS) (%59,5), sepsis (%9,5), konjenital pnömoni (%9,5), persistan pulmoner hipertansiyon (PPHT) (%8,3), yenidoğanın geçici takipnesi (TTN) (%4,8), mekonyum aspirasyonu sendromu (MAS) (%4,8) ve pnömotoraks (%1,2) olduğu görüldü. Kurtarıcı HFOV uygulamasına geçişte, hastalar hayatlarının ortalama 28,5. saatlerinde olup hastaların %72,5'u surfaktan almışlardı. Ölen infantların, taburcu olanlarla karşılaştırıldıklarında daha düşük DA (1345±935 g/2557±1035 g, p:0,0001) ve gestasyon haftasına (31,7±4,9 hafa/ 34,8±4,4 hafta, p:0,03) sahip oldukları görülmüştür. Lojistik regresyon analizi, prematürite (OR:7,73, %95 CI 2,1-24,7, p:0,001) ve 1500 g'dan düşük doğum ağırlığının (OR:7,02, %95 CI 2,6-18,6, p<0,001) belirgin olarak artmış mortalite ile ilişkili olduğunu gösterdi. DA ve GH için eşik değerler, %75 duyarlılık, %78 özgüllük ile 1875 gram ve 32,5 hafta olarak bulundu. Ölen ve taburcu olan  yenidoğanlar arasında ventilatör başlangıç ayarlarında fark bulunmazken; intraventiküler kanama (İVK), prematüre retinopatisi (ROP) ve bronkopulmoner displazi (BPD) gibi yan etkiler ile HFOV süresi arasında da ilişki saptanmadı. 
Sonuç olarak; KV başarısız olduğu için HFOV'e geçilen hastalarda, tanıdan ve başlangıç ventilatör ayarlarından bağımsız olarak, GH ve DA daha büyük olanlarda,  kurtarıcı HFOV daha etkili ve başarılı olmaktadır. Bu konuyla ilgili yapılacak geniş kapsamlı, prospektif, randomize- kontrollü çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. 
Anahtar Sözcükler: kurtarıcı HFO ventilasyon, morbidite, mortalite, yenidoğan, yenidoğanın ilerleyici solunum yetmezliği.

Abstract:
Prognostic Effects of Rescue High-Frequency Oscillatory (HFO) Ventilation in Neonatal Respiratory Failure 

Although the use of conventional ventilation (CV) in neonates with respiratory failure saves lives, its use is associated with lung injury and chronic lung disease.  A newer form of ventilation called high frequency oscillatory ventilation (HFOV) has been shown in experimental studies to result in less lung injury. Indeed, there is evidence that the use of elective HFOV compared with CV results in a small reduction in the risk of chronic lung disease. HFOV is often used in critically ill newborns when CV fails, especially in units with lack of NO and ECMO.
There is no recent data on the response of newborns to rescue HFOV management in the literature. The aim of this study was to evaluate the risk factors that affect the response to rescue HFOV in newborns who had CV failure in respiratory support.
Newborns who still had respiratory failure in case of CV and switched to rescue HFOV in 2012-2015 in our unit were grouped as survived and dead. Characteristics of the patients such as birth weight (BW), gestational age (GA) and disease in   addition to ventilator settings, arterial blood gas analysis, ventilation duration and side effects were compared between groups.
Eighty four patients with mean GA of 32,1±5.3 week and mean BW of 1901±1135 gram were enrolled in the study. Major diseases requiring rescue HFOV were listed as respiratory distress syndrome (59.5%), sepsis (9.5%), congenital pneumonia (9.5%), persistant pulmonary hypertension (8.3), transient tachypnea of the newborn (4.8%), meconium aspiration syndrome (4.8%) and pneumothorax (1.2%). Patients were switched to rescue HFOV at median 28.5 hour of life and 72.5% of them received surfactant. Infants who died had lower BW (1345±935 gram vs.   2557±1035 gram, p=0,0001) and GA (31.7±4.9 week vs. 34.8±4.4 week,  p=0.03) in comparison  to infants who survived. Logistic regression analysis demonstrated that prematurity (OR:7.73, 95% CI 2.1-24.7, p=0,001) and having BW <1500 gram (OR:7.02, 95% CI 2.6-18.6, p<0,001) increased mortality significantly. Cut-off levels for BW and GA were found to be 1875 gram and 32.5 week with 75% sensitivity and 78% specificity. There were no differences in initial ventilation settings between groups and no correlation between side effects such as IVH, ROP and BPD could be demonstrated with the duration of rescue HFOV.
Rescue HFOV in case of CV fail is more effective in patients with greater GA and BW independent of the disease and initial rescue ventilator settings. Large, prospective, randomized controlled trials of rescue HFOV is required for more certain results. 
Key Words: morbidity, mortality, newborn, progressive respiratory failure of newborn, rescue HFO ventilation