Gebeliğin cinsel fonksiyon, beden imajı ve pelvik taban fonksiyonları üzerine etkisi
The effect of pregnancy on sexual function, body image ve pelvi̇c floor functions
Yazar: HÜSNİYE DİNÇ
Danışman: PROF. DR. NEZİHE KIZILKAYA BEJİ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Beden imajı = Body image ; Cinsellik = Sexuality ; Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Gebelik = Pregnancy ; Pelvis = Pelvis ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Üriner inkontinans = Urinary incontinence

Özet:
Gebelik ve doğum her kadının yaşayabileceği fizyolojik olaylar olmasına rağmen kadın vücudu için olumsuz fiziksel, sosyal, psikolojik ve cinsel değişikliklere neden olabilmektedir. Araştırma, gebeliğin cinsel fonksiyon, beden imajı ve pelvik taban fonksiyonları üzerine etkisini değerlendirmek  amacıyla planlandı. Tanımlayıcı ve prospektif nitelikteki çalışma  Aralık 2009 - Aralık 2010 tarihleri arasında T.C. Sağlık Bakanlığı'na ait bir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'ne başvuran, araştırmaya katılmayı kabul eden, gebeliğinin 1. ve 3. trimesterinde ve postpartum 4. ayında randevuya gelmeyi kabul eden 61 kadın ile gerçekleştirildi. Veriler yüzyüze görüşme yöntemiyle toplandı ve verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından oluşturulan Tanıtıcı Bilgi Formu, Kadın Cinsel Fonksiyon İndeksi (FSFI), Fekal İnkontinansta Yaşam Kalitesi Ölçeği (FIQL), Ürogenital Distres Envanteri (UDI-6) ve İnkontinans Etki Soru Formu (IIQ-7) ve Cinsel İlişki Esnasında Bedeni Algılama Anketi (BESAQ) kullanıldı. Gebelik döneminde cinsel ilişki sırasında sorun yaşama durumunun gebelik öncesine ve postpartum döneme göre daha fazla olduğu (χ2=53,79, p=0,001) saptandı. Gebelik ve doğumun kadınların cinsel fonksiyonunu olumsuz yönde etkilediği (χ2=50,721, p=0,001) ve kadınların cinsel fonksiyonunun gebeliğin 3. trimesterinde azalmış olduğu belirlendi (F=4,462, p=0,016). Postpartum 4. ayda  kadınların cinsel ilişki esnasındaki beden imajı algısının olumsuz olarak etkilendiği (χ2=12,184, p=0,002) belirlendi. Kadınların UDI-6 toplam puanlarına göre 1. trimesterde yaşam kalitelerinin en yüksek düzeyde olduğu (χ2=12,908, p=0,001) ve kadınların IIQ-7 toplam puan ortalamalarına göre 3. trimesterde yaşam kalitesinin olumsuz yönde etkilendiği (χ2=8,633, p=0,013) saptandı. Kadınların postpartum 4. ayda, idrar kaçırmaya bağlı yaşam kaliteleri, 3. trimestere göre olumlu yönde değişiklik gösterdiği belirlendi. 
Sonuç olarak gebelik ve doğum kadınların cinsel fonksiyon ve cinsellik esnasındaki beden imajını olumsuz yönde etkilemektedir. Gebelikte idrar kaçıran kadınlarda idrar kaçırmaya bağlı yaşam kalitesi olumsuz etkilenmektedir.
Anahtar Kelimeler: Gebelik, pelvik taban, cinsel fonksiyon, beden imajı, üriner inkontinans, yaşam kalitesi

Abstract:
Pregnancy and birth are physiological phenomena that every woman can experience; however, this process may cause negative effects on physical, social, psychological and sexual changes. This study was designed to evaluate the influence of pregnancy on sexual function, body image and pelvic floor functions. This descriptive and prospective study was carried out in the department of obstetrics and gynecology clinic of a training and research hospital in Istanbul between December 2009 - December 2010. The population of the study consists of 61 women who applied to the obstetrics and gynecology clinic and consented to participate in the study and to attend the appointment in the 1st and 3rd trimester of her pregnancy and in the 4th month of the postpartum period. Data were collected by face to face interview and Information Form, The Female Sexual Function Index (FSFI), Fecal Incontinence Quality of Life Scale (FIQL), Urogenital Distress İnventory Short Form (UDI-6), Incontinence Impact Questionnaire Short Form (IIQ-7) and The Body Exposure during Sexual Activities Questionnaire (BESAQ) were used for the collection of the data. Experiencing problems in sexual intercourse during pregnancy was found higher (χ2=53,79, p=0,001) than before pregnancy and the postpartum period. It was determined that pregnancy and birth negatively affect the women's sexual function (χ2=50,721, p=0,001) and women's sexual function decreased at their third trimester of pregnancy (F=4,462, P=0,016). The body image perception during sexual intercourse of the women who were fourth month of postpartum period was found affected negatively (χ2=12,184, p=0,002). It was revealed that according to UDI-6 total score, quality of life was the highest level at the first trimester (χ2=12,908, p=0,001) and according to IIQ-7 total score, quality of life was affected adversely at the third trimester (χ2=8,633, p=0,013). The study showed that quality of life due to urinary incontinence symptoms improved at the postpartum fourth month than the third trimester of the pregnancy. As a result, it was determined that pregnancy and birth influence the sexual function and the body image during the sexual activity adversely. Pregnancy in women with urinary incontinence negatively affect the quality of life due to urinary incontinence.  
Key Words: Pregnancy, pelvic floor, sexual function, body image, urinariy incontinence, quality of life