Diyabetes mellitus ve son dönem böbrek hastalığının periferik kandaki CD34 + hücre sayısı üzerine etkisi
Effect of diabetes mellitus and end stage renal disease on the count of peripheral blood CD34 + cell
Yazar: İLKER ALTUN
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT ESER
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Akım sitometrisi = Flow cytometry ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetik nefropatiler = Diabetic nephropathies ; Hematopoetik kök hücreler = Hematopoietic stem cells ; Kök hücreler = Stem cells

Özet:
Amaç: Farklı hücre tiplerine dönüşebilme potansiyeline ve kendisini yenileyebilme yeteneğine sahip olan hücrelere kök hücre denir. Vücudumuzdaki herhangi bir hücre grubunda ölüm ya da hasar meydana gelince kök hücreler hangi hücreye ihtiyaç varsa o hücreye dönüşüm gösterirler. Özellikle diyabetes mellitus (DM) gibi kronik hastalıklarda kök hücre miktarında azalma meydana gelir. Bu nedenle dönüşüm ve onarım mekanizmaları bozulur ve hastalığın progresyonu olumsuz yönde etkilenir. Diyabetik nefropati DM'un komplikasyonlarından birisidir ve dünyada son dönem böbrek hastalığının (SDBH) en sık görülen nedenidir. Bu çalışmanın amacı SDBH ve diyabetin periferik kandaki kök hücre miktarına etkisini araştırmaktır.Hastalar ve Yöntem: Bu çalışmaya 2010 Eylül, 2011 Şubat tarihleri arasında Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı servisine yatırılan SDBH tanısı almış ve daha önce hiç diyaliz yapılmamış 65, Endokrinoloji Bilim Dalı polikliniğine ayaktan başvuran nefropatisi olmayan DM tanısı olan 25 hasta ve 31 sağlıklı gönüllü alındı. SDBH tanısı olan grup etyolojik olarak DM olan (DM-KBH) (n:29) ve DM olmayan (NON-DM KBH) (n:36) diye ikiye ayrıldı. Tüm hasta ve sağlıklı gönüllülerden bir defaya mahsus olmak üzere rutin tam kan sayımı, böbrek fonksiyon testi ve periferik kandan CD34 + hücre sayısına bakıldı. Tüm hastaların idrar mikroalbümin/kreatinin düzeylerine bakıldı ve glomerüler filtrasyon hızları iki farklı yöntemle hesaplandı.Bulgular: Tüm gruplar karşılaştırıldığında sağlıklı grup ile kıyaslandığında DM kontrol grubunda ve DM olan SDBH grubunda CD34 + hücre sayısı anlamlı olarak daha düşüktü (p<0.05). DM olmayan SDBH grubu ile sağlıklı kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamadı (p>0.05). SDBH olan grupta DM olan hastalarda CD34 + hücre sayısı DM olmayan hastalarla kıyaslandığında anlamlı olarak daha düşüktü (p<0.05). Mikroalbümin/kreatinin oranı ile CD34 + hücre sayısı arasında orta düzeyde negatif korelasyon mevcuttu.Sonuç: Sağlıklı kontrol grubunda CD34 + hücre sayısı DM-KBH ve DM kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek saptandı. NON-DM KBH grubunda CD34 + hücre sayısı, DM-KBH grubu ile kıyaslandığında anlamlı olarak daha yüksek saptandı. Sonuç olarak bu çalışmada DM'ta ve diyabetik nefropatiye bağlı gelişen SDBH olgularında CD34 + hücre sayısında anlamlı miktarda azalma olduğu gösterilmiştir.

Abstract:
Aim: Stem cell are cells which have the potency of transforming to different cell types and have the ability to self renewal. In case of death or damage for any group of cells in our body, stem cells transforme to cells which are needed. Number of stem cells decline in chronic diseases such as diabetes mellitus (DM). So, the mechanisms for transforming and repair are breakdown and the course of the disease is impaired. Diabetic nephropathy is one of the complications of DM and the most common cause of end-stage renal disease (ESRD) worldwide. In this study, the aim was to determine the number of peripheral stem cell count in patients with diabetes mellitus and ESRD.Patients and Methods: This study was performed from 2010 September to 2011 February with; 65 hospitalized patients whom had diagnosed as ESRD but not on hemodialysis in Department of Nephrology, 25 diabetic patients without diabetic nephropathy admitted to outpatient clinic of Department of Endocrinology of Erciyes University and 31 healthy volunteers. The group ESRD was divided into two; as diabetic (DM-CKD) (n=29) and non-diabetic (NON-DM CKD) (n=36). Complete blood count, renal function tests and CD34 + cell count was analysed once from all patients and control group. The microprotein/creatinin levels were measured and glomerular filtration rates were calculated with two different methods.Results: Compared among all groups, CD34 + cell count was found statistically lower in DM group and DM group with ESRD compared with the healthy group (p<0.05). There was no statistically significant difference between non-diabetic ESRD and healthy group. (p>0.05). CD34 + cell count was significantly lower in diabetic ESRD compared with group non-diabetic ESRD(p<0.05). There was a moderate negative correlation between microalbümin/creatinin levels and CD34 + cell count.Conclusion: The count of CD34 + cells in healthy control group was significantly higher than DM-CKD and DM control group. The count of CD34 + cells in NON-DM CKD group was significantly higher when it?s compared with DM-CKD group. In conclusion this study showed that CD34 + cell count was significantly declined in patients with DM and ESRD due to diabetic nephropathy