Karpal tünel sendromu tanısında ultrasonografinin yeri ve ultrasonografik bulguların ENMG bulguları ile karşılaştırılması
Ultrasonography in the diagnosis of carpal tunnel syndrome and the comparison of sonographic findings with ENMG findings
Yazar: ÖZLEM KÖROĞLU OMAÇ
Danışman: PROF. DR. AHMET ÖZGÜL
GATA / Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Elektrofizyoloji = Electrophysiology ; Karpal tünel sendromu = Carpal tunnel syndrome ; Medyan sinir = Median nerve ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
Karpal tünel sendromu (KTS), mediyan sinirin karpal tünel içinde sıkışmasından kaynaklanan bir grup semptom ve işareti içeren bir tuzak nöropatidir. Motor ve duyusal lifler içeren mediyan sinirin kompresyonu sonucu oluşan semptomlar karpal tünel distalindeki innervasyon alanında duyu kaybı, uyuşma, gece ağrıları, tenar kas atrofisi ve bununla ilgili olarak kas gücü kaybıdır.Bu çalışmanın amacı klinik ve elektrofizyolojik olarak KTS tanısı almış hastalarda ultrasonografik bulguların klinik ve ENMG bulguları ile karşılaştırılmasıdır.Çalışmada elektrofizyolojik olarak idiopatik KTS tanısı mevcut 87 hastaya ait 160 el bileği incelendi. Çalışmamıza dahil edilen 87 hastanın 4'ü (%4,6) erkek, 83'ü (%95,4) kadındı, ortalama yaşları 54,47±13,13 (26-84)'tü. Olgulardan 14'ünün tek taraflı ekstremiteleri dışlama kriterlerine uyduğu için unilateral ekstremiteleri incelendi. Böylece 14 hastada tek ekstremite incelenirken, 73 hastanın bilateral el bileği US'si yapıldı. US incelemesinde mediyan sinirin karpal tünel girişinde (radiyoulnar eklem seviyesi), proksimal karpal tünelde (pisiform kemik seviyesi) ve karpal tünel çıkışında (hamatum seviyesinde) çapları ve sinir alanları ölçüldü, ayrıca volar bulging (distal karpal kemikler seviyesinde trapezium ve hamatuma teğet geçen sanal doğru ile fleksör retinakulum arasindaki en uzak mesafe) retinakulum kalınlığı ve sinirin longitudinal seyri boyunca çap ölçümleri yapıldı. Hastaların ağrı değerlendirilmesi vizüel ağrı skalası (VAS), semptom şiddeti ve fonksiyonları Boston karpal tünel sendromu sorgulama anketi (BCTQ) ile değerlendirildi. Ayrıca hastaların klinik değerlendirlmeleri de yapıldı.Hasta ve kontrol grupları arasında US değerlendirilmesinde karpal tünel girişindeki alan ve transvers çap ölçümleri, proksimal karpal tüneldeki alan, çap ölçümleri ve yassılaşma oranı, volar bulging, distal karpal tüneldeki alan, çap ölçümleri, kalınlaşma oranı ve üç seviyeli longitudinal çap ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlemlendi.US yüksek sensitivite ve spesifisitesi, düşük maliyeti, invaziv olmayışı, hasta açısından daha konforlu oluşu, çabuk uygulanabilirliği, hastaya bağlı nedenlerden etkilenmeyişi, mediyan sinir ve çevre dokulara ait anatomik detaylar hakkında bilgi sağlaması gibi avantajları nedeniyle KTS tanısında kullanılabilir.Anahtar Kelimeler: Karpal Tünel Sendromu, mediyan sinir, elektrofizyoloji, ultrasonografi

Abstract:
Carpal Tunnel Syndrome (CTS), is the entrapment neuropathy of median nerve including the symptom and signs due to the compression of the nerve in the carpal tunnel. The compression of median nerve that has motor and sensory fibers causes the symptoms like numbness, paresthesias, night pains, thenar muscle atrophy and weakness in the median nerve distribution area away from the carpal tunnel.The aim of this study is to compare the ultrasonographic findings with clinical and electrophysiologic findings in patients who were clinically and electrodiagnostically proven CTS.160 hands of 87 patients with clinically and electrodiagnostically proven CTS were investigated in the study, only the patients with idiopathic carpal tunnel syndrome were included. Our patient group consisted of 4 males (%4,6) and 83 females (%95,4) with ages ranging between 26 and 84 (mean 54,47±13,13). 14 of our patients had the exclusion criteria for one of their extremities, we examined the unilateral extremity of these patients. So we made the sonographic examination of unilateral extremity of 14 patients and bilateral extremities of 73 patients. In the sonographic examination we measured the diameters and cross sectional areas (CSA) of median nerve in inlet of the carpal tunnel (radioulnar joint level), in the proximal carpal tunnel (in the level of the pisiforme) and in the outlet of the carpal tunnel (in the level of the hamatum) also volar bulging (maximal volar displacement between the flexor retinaculum and the line connects its attachments to the hook of hamate and trapezoid), thickness of the retinaculum and diameters of the median nerve in the longitudinal planes. VAS was used for the pain assessment and Boston Carpal Tunnel Questionare (BCTQ) was used for the symptom severity and function assessment of patients. Also clinical assessments were done for the patients.There was statistically significant difference in the sonographic evaluation of patients and the control group in the transverse diameter and CSA measurements in the carpal tunnel inlet, diameter, CSA and flattening ratio measurements in the proximal carpal tunnel, volar bulging and diameter, CSA measurements in the distal carpal tunnel, sweeling ratio and longitudinal diameter measurements in three levels of carpal tunnel.US can be used as a diagnostic tool for CTS because of it is non-invasive, more comfortable for patient, easily performed and not depent on the patient, high sensitivite and specifitive, cheap and has the advantage of the giving detailed information about the median nerve and surrounding tissue.Key words: Carpal Tunnel Syndrome, median nerve, electrophysiology, ultrasonography