Sorgulamaya dayalı fen öğretiminin 5. sınıf öğrencilerinde öğrenmeye yönelik öz düzenleme becerileri gelişimine etkisi
Effect of inquiry based science teaching on  self-regulated learning skills development in 5th grade students
Yazar: TUĞBA ATUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZEKİ BAYRAM
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Sorgulayıcı öğretme = Inquisitorial teaching ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation skill ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu araştırma, 5. sınıf öğrencilerinde sorgulamaya dayalı fen öğretiminin öğrenmeye yönelik öz düzenleme becerilerine etkisini ortaya koymak amacıyla yürütülmüştür. Bu amaçlar doğrultusunda araştırmada hem betimsel hem de deneysel yöntem kullanılmıştır.
Araştırmanın çalışma grubunu, Ankara ili Mamak ilçesindeki bir ortaokulda öğrenim gören 80 5. sınıf öğrencisi oluşturmuştur. 2 sınıf deney 2 sınıf kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Tek bir uygulayıcı öğretmen derslerine girmiştir. Araştırmanın amacına yönelik olarak uygulama öncesi hem deney hem de kontrol grubuna Öğrenmede Motive Edici Stratejiler Ölçeği (ÖMSÖ) uygulanmıştır. Deney grubunda sorgulamaya dayalı yaklaşımla ders yapılırken kontrol grubuna geleneksel yöntemle toplam 20 ders saati ders yapılmıştır. Uygulama sonrası Öğrenmede Motive Edici Stratejiler Ölçeği (ÖMSÖ) tüm öğrencilere tekrar uygulanmıştır. Ayrıca deney grubu öğrencilerinden süreç içinde aktif ve yaratıcı fikirler ortaya atan öğrencilerinden dördü ile pasif ve sessiz kalan öğrencilerinden dördü seçilip onlar ile süreç hakkında görüşme yapılmıştır. Araştırmanın nicel verileri SPSS 20.0 paket programı ile t testi ile analiz edilirken nitel veriler içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırmanın sonucunda deney grubu öğrencilerinde öz düzenleme becerilerinden yardım arama stratejisi, çaba öz düzenleme stratejisi, öz yeterlik algısı alt boyutlarında anlamlı fark bulunurken zaman ve çalışma ortamını düzenleme stratejisi ile bilişüstü öz düzenleme stratejilerinde anlamlı bir fark bulunamamıştır. Kontrol grubu öğrencilerinde ise alt boyutların hiçbirinde anlamlı bir fark bulunamamıştır. Öğrencilerle yapılan yüz yüze görüşmeler değerlendirildiğinde yardım arama stratejisi, öz yeterlik algısı, çaba düzenleme stratejilerine ilişkin destekleyici nitel bulgulara ulaşılırken bilişüstü öz düzenleme stratejisi ile zaman ve çalışma ortamını düzenleme stratejisinin değişimi hakkında yeterince nitel bulguya ulaşılamamıştır. Sonuç olarak sorgulamaya dayalı yaklaşımının kullanıldığı bir sınıf ortamında öğrenmeye yönelik bazı öz düzenleme becerilerinin gelişebileceği görülmüştür.



Anahtar sözcükler: Fen eğitimi, Sorgulamaya dayalı fen öğretimi, Öz düzenleme becerisi, Öz yeterlik algısı.

Abstract:
This study was performed to reveal the effect of inquiry-based science education on 5th grade students for learning development of self-regulation skills. In line with this purposes, both descriptive and experimental methods were used in this study.
It is determined  as two class experiment group, two class control group.The only experimenter teacher have entered their lesson.Before the application, motivating stratagies scales have used to both the experiment group and the control group the aim of the research in order. While making course which is inquiry-based lesson in experiment group, the control group have took  twenty hours lesson with the traditional method. The application has made efor twenty hours. After the application, the motivating strategies scale in learning is applicated again to all students. Also, with four students in the experiment group who produce active and creative ideas in process and the four students who are passive and quite are  selected tohave interview about the process. Qualitative datas are subjected to content analysis while quantitative datas of the research are analyzing with the program SPSS 20.0 which is dependent t test and independent t test. At the result of the research significant differences are founded in the experiment student group in the subscale of self-sufficency and help search strategy and effort regulation strategy from self-regulaton skills, with the time and work environment regulation strategy, significant differences are not founded in the metacognative self-regulation strategy. However, in control group students, a significant differences cannot be founded in any suscales. When face to face  interview are evoluated, supportive qualitatives findings related to help search strategy,self efficacy and effort assembly strategy are founded but supportive qualitative findings related to metacognitive self-regulation strategy and the time and work environment regulation stragtegy cannot be founded. However, about these two dimensions the findings that could adversely affect is not founded, too. As a result, in the class in which is used to inquiry-based approach, there are founded the result of the fact that the self-regulation skills can be improved



Keywords: Science education, Inquiry-based science learning, Self-regulation learning skills, Self-efficacy.