Çevre dostu sağlık yapılarının tasarım kriterleri: Bahçelievler Memorial hastanesi üzerine bir araştırma
Design criteria of environmentally friendly healthcare uildings: A research on Bahçelievler Memorial hospital
Yazar: GÖKÇEN TUBA ERİN
Danışman: DOÇ. SEMRA ARSLAN SELÇUK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Hızlı ve geri dönüşümsüz bir şekilde doğal kaynakların yok edilmesi, çevre ve hava kirliliğinin artmasına sebep olmakta; bu durum da insan yaşamının devamı için büyük tehdit oluşturmaktadır. Doğal çevre hiçe sayılarak oluşturulan yapılı çevreler, süreci daha da hızlandırarak, üzerinde yaşadığımız dünyayı kaçınılmaz bir sona doğru sürüklemektedir. Bu sebeple son yıllarda gündeme gelen "çevre dostu binalar", insan/çevre sağlığı konularını dikkate alarak tasarım, inşa ve işletme aşamalarını sürdüren yaklaşım olarak önemini korumaya devam etmektedir. Çalışmanın konusunu oluşturan "sağlık yapıları" büyük ve kompleks yapılar olmaları sebebiyle oluşturdukları fiziksel ayak izi; tükettikleri kaynaklar, ürettikleri büyük miktarlardaki evsel ve tıbbi atıklar nedeniyle çevresel ayak izi yüksek ve sürdürülmeleri zor yapılardır. Bu bağlamda, bu tezin amacı "çevre dostu ve sürdürülebilir sağlık yapılarının" tasarım kriterlerinin araştırılması ve bir örnek hastane üzerinden değerlendirilmesidir. Yapıların sürdürülebilirliği tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de yeşil bina derecelendirme sistemleri ile ölçülmekte ve alınan puanlar doğrultusunda sertifikalandırılmaktadır. Tezin yapıldığı tarihte en yüksek LEED (Enerji ve Çevresel Tasarımda Liderlik) derecesi olan "Platin" sertifikası almış iki sağlık yapısından biri olan Bahçelievler Memorial Hastanesi, değerlendirilmiş olduğu LEED BD+C: HEALTHCARE v3-LEED 2009'a göre "sürdürülebilir araziler, su verimliliği, enerji ve atmosfer, malzeme ve kaynaklar, iç ortam kalitesi, tasarımda yenilik ve bölgesel öncelik kredileri" kategorilerinin ön koşul ve kredileri üzerinden incelenmiştir. Sürdürülebilirlik hedefi ile çevre dostu ve enerji etkin olarak tasarlanan ve inşa edilen hastanelerin Türkiye'de yürürlükte olan kanun ve yönetmeliklere ek olarak sahip olduğu farklı tasarım yaklaşımları ve kriterleri ortaya konulmuştur. Sağlık yapılarında sürdürülebilir tasarımının önemi, söz konusu sağlık yapısı üzerinden örneklendirilip tartışılmış; sürdürülebilir sağlık yapılarının artması için tasarımından uygulamasına kadar her aşamada yer alan profesyoneller, yatırımcılar ve işletmecilerin farkındalık düzeylerinin ve işbirliğinin artmasının önemine dikkat çekilmiştir.

Abstract:
The rapid and irreversible destruction of natural resources causes an increase in environmental pollution and it poses a big thread to the continuation of human existence. The built environments constructed by ignoring the natural environment, leads our planet in an inevitable ending by accelerating this process. For this reason, recently "eco-friendly" buildings have been seen as an important approach since being designed, built and operated by taking into consideration the human and environment health. The scope of this study is healthcare buildings which are difficult to sustain in terms of physical and environmental footprint, as being large and complex structures consuming the resources and producing a large amount of domestic and medical waste. In this context, the aim of the thesis is to research about the criteria for 'environment friendly and sustainable healthcare buildings'' and evaluation of a sample hospital already employed these criteria. As in the rest of the world, the sustainability of buildings in our country is measured and certified with green building rating systems in accordance with the points given. Bahçelievler Memorial Hospital, one of the two hospitals in our country that received the highest LEED (Leadership in Energy and Environmental Design) degree of "Platinum" certificate at the time of this study, has been evaluated according to LEED BD + C: HEALTHCARE v3-LEED 2009 over the prerequisites and credits in the categories: sustainable sites, water efficiency, energy and atmosphere, materials and resources, indoor environmental quality, innovation, regional priority credits. In this study, it is verified that the eco-friendly and energy efficient hospitals designed and built for the aim of sustainability, has different design approaches and criteria, in addition to laws and regulations in force in Turkey. The importance of sustainable design in healthcare structures has been exemplified and discussed through the abovementioned healthcare structure. To increase the number sustainable healthcare buildings, the importance of increasing the awareness and collaboration levels of professionals, investors and operators involving in every stage from design to implementation was emphasized.