Sosyal kimlik kuramına göre Türk romanında 1960 Darbesi, 1971 Muhtırası, 1980 Darbesi
1960 Coup, 1971 Memorandum, 1980 Coup in Turkish novel according to social identity theory
Yazar: SEVİNÇ YILDIZ
Danışman: PROF. DR. AHMET BOZDOĞAN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 12 Eylül 1980 Dönemi = 12 September 1980 Period ; 12 Mart 1971 Dönemi = 12 March 1971 Period ; 27 Mayıs 1960 ihtilali = 27 May 1960 revolution ; Askeri müdahale = Military intervention ; Devrimciler = Revolutionaries ; Roman = Novel ; Sosyal kimlik = Social identity ; Türk romanı = Turkish novel ; Türk siyasi tarihi = Turkish political history ; Ülkücü kimlik = Idealist identity

Özet:
Hemen her milletin tarihinde hayatı, genel anlamda toplumu, özelde ise toplumun içindeki grupları ve bireyleri derinden etkileyen olaylar yaşanmış, devirlerden geçilmiştir. Bu durum; Türk tarihi için de geçerlidir, Cumhuriyet tarihi içinde toplumda büyük izler bırakan, en önemli denebilecek devirlerden biri kuşkusuz darbe ve muhtıra dönemleridir. 
Bu çalışmada, Türk sosyal ve siyasal hayatının üç önemli dönemi olan 27 Mayıs 1960 Darbesi, 12 Mart 1971 Muhtırası, 12 Eylül 1980 Darbesi'ndeki hangi grupların darbe konulu romanlara yansıdığı tespit edilmiş ve yazarların tavrı da göz önünde tutularak bu grupların romanlardaki grup kimliği, yaşananlardaki rolü, yaşananlardan nasıl etkilendikleri, grup içi ve söz konusu dönemlerdeki diğer gruplarla ilişkileri sosyal kimlik kuramına göre incelenerek ortaya konmuştur.
Sonuçta her üç dönem romanlarında da grupların yazarların siyasî görüşüne göre şekillendiği görülmüştür. Sağ görüşlü yazarların romanlarında milliyetçi/ülkücü/sağ grupları olumlu çizip onların bu dönemlerde yaşadığı mağduriyetleri öne çıkardığı, sol görüşlü yazarların ise devrimci/sol görüşlü grupları olumlu anlatarak onların söz konusu dönemlerde, bilhassa 71 Muhtırası ve 80 Darbesi'nde zulme uğradığını göstermeye çalıştığı tespit edilmiştir. Ayrıca gerek sağ gerekse sol görüşlü yazarlar kendi ideolojilerinin karşısında yer alan grupları romanlarında oldukça olumsuz çizmiştir, bu konuda sol görüşlü yazarların tavrı daha keskindir. 
Bu çalışmada Türk tarihinin çok önemli olaylarının yaşandığı, grupların derinden etkilendiği, bireylerde büyük izler bırakan üç dönemine genelde edebiyatın, özelde yazarların penceresinden grupların gözüyle ayna tutulmuş, bu dönemlerin bir panoraması çizilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Türk romanı, 1960 Darbesi, 1971 Muhtırası, 1980 Darbesi, sosyal kimlik, devrimciler, ülkücüler

Abstract:
In the history of almost every nation, there have been events that deeply affected life, society in general, and groups and individuals in society in particular. This situation; It is also valid for Turkish history, one of the most important periods in the history of the Republic, which left great marks on the society, is undoubtedly the periods of coup and memorandum.
In this study, It was determined which groups are reflected in coup novels for three important periods of Turkish social and political life, namely the Coup of 27 May 1960, the Memorandum of March 12, 1971, and the Coup of September 12, 1980. Considering the attitude of the authors, the group identity of these groups in the novels, their role in the events, how they were affected by the events, their relationships within the group and with other groups in the aforementioned periods were revealed by examining them according to social identity theory.
As a result, it was seen that the groups in the novels of all three periods were shaped according to the author's political view. It was determined that right-wing writers portray nationalist/idealist/right-wing groups positively in their novels and highlight their victimization during these periods, while left-wing writers tried to show that revolutionary/left-wing groups were persecuted during the said periods, especially in the 1971 Memorandum and 1980 Coup. In addition, both right-wing and left-wing writers have drawn the groups that oppose their own ideologies in their novels quite negatively, the attitude of left-wing writers on this issue was more sharp.
In this study, the three periods in which very important events took place in Turkish history and the groups were deeply affected, and which left great marks on individuals were mirrored by eyes of the groups from the windows of literature in general and authors in particular. Finally, a panorama of these periods was drawn.

Keywords: Turkish novel, 1960 Coup, 1971 Memorandum, 1980 Coup, social identity, revolutionaries, idealists