Endometrium kanseri tanısı ile adjuvan radyoterapi uygulanan hastalarda prognostik faktörlerin retrospektif değerlendirilmesi
Pretrospective study of prognostic factors in patients with endometrial cancer treated with adjuvant radiotherapy
Yazar: ÖZTUN TEMELLİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ŞİMAY GÜROCAK
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Endometrial neoplazmlar = Endometrial neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Prognoz = Prognosis ; Radyoterapi = Radiotherapy ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Sağkalım = Survival

Özet:
Giriş ve Amaç: Endometrium kanseri en sık görülen jinekolojik malignitedir. Kadınlarda 4.en sık kanserdir. Kadınlardaki tüm kanserlerin % 6?sıdır. Tüm kanser ölümlerinin %2?sidir. Bu çalışmayla hastaya, tümöre ve tedaviye bağlı prognostik faktörlerin, lokal ve bölgesel kontrol, genel sağkalım ve hastalıksız sağkalım üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. 
Materyal ve Metot: İnönü Üniversitesi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı?na cerrahi sonrası Aralık 2003 ile Aralık 2011 tarihleri arasında adjuvan eksternal radyoterapi ve brakiterapi uygulanan 61 hasta retrospektif olarak değerlendirilmiştir. 
Hastaların yaşı, tümör diferansiasyonu, tümör evresi, lenfovasküler invazyon, seroza invazyonu, myometrial invazyon, endoservikal tutulum, adneks tutulumu, lenf nodu tutulumu, sigara kullanımı, hipertansiyon ve diyabet hastalığı, hormon replasman tedavisi alıp almaması, doğum sayısı, menopoz yaşı,  kemoterapi durumu, vajinal brakiterapi, radyoterapi şekli ve dozları, lokal nüks  değerlendirilmiştir.  
Bulgular: 
Hastaların yaşları 36 ile 82 arasındaydı (median yaş:59). Otuz hasta (% 49,1) 60 yaş ve üzeri, 31 hasta (% 50,9) 60 yaşının altındaydı. Kırk yaş altında 2 hasta (% 3,2) vardı. Altmış bir hastanın 53?ü (% 87) endometrioid adenokarsinom, 8?i (% 13) ise diğer adenokarsinom (seröz, müsinöz, clear cell, mixed tip) histolojisine sahipti. Yedi hasta Grade1 (% 11,5), 25 hasta Grade 2 (% 41), 27 hasta Grade 3-4 (% 44,3) histolojiye sahipti, 2 hastanın ise grade?i değerlendirilmemişti.
Yirmi dokuz hasta evre1 (% 48), 6 hasta (%1 0) evre 2, 26 hasta (% 42) evre 3 `dü. Hastaların 53?üne (% 87) TAH+BSO+BPLND, 8 hastaya (% 13) sadece TAH+BSO yapılmış.
Kırk bir hastada (% 67) lenf nodu tutulumu saptanmamış, 6 hastada (% 10) pelvik lenf nodu tutulumu mevcut, 4 hastada (% 6,6) paraaortik lenf nodu tutulumu mevcut iken 10 hastada (% 16,4)  hem pelvik hem de paraaortik lenf nodu metastazı saptanmıştır.
Otuz hastaya konvansiyonel, 23 hastaya ise konformal radyoterapi uygulanmıştır. Sekiz hastaya ise eksternal radyoterapi uygulanmamış sadece brakiterapi uygulaması yapılmıştır.
Otuz bir hastaya (% 50,8) kemoterapi uygulanmamış, 16 hastaya (% 26,2) adjuvan kemoterapi, 3 hastaya (%4.9) metastaz ve nüks durumunda kemoterapi, 4 hastaya (% 6.6) ise adjuvan kemoterapi ve sonrasında metastaz ve nüks durumunda kemoterapi uygulanmıştır.
Radyoterapi dozumuz 4500-5040 cGy arasındaydı.  Spinal kord dozu paraaortik radyoterapi uyguladığımız hastalarda 4600 cGy ile sınırlandırıldı. Fraksiyon dozumuz 180 ve 200 cGy olarak verildi.
Sonuçlar: 2 yıllık genel sağkalım % 93.4; 5 yıllık genel sağkalım % 80.3 olarak bulunmuştur. Ortalama sağkalım 51 aydır. Hastalıksız sağkalım 2 yıllık ve 5 yıllık sırasıyla% 85.2 ve % 77  olarak tespit edildi.
Genel sağkalım üzerine, serozal invazyon olması (p=0.034), metastaz olması (p<0.0001), paraaortik radyoterapi uygulanmış olması (p=0.001), KT alınması (p=0.003), lokal nüks olması (p=0.001) anlamlı bulundu. Hastalıksız sağkalım üzerine istatiksel anlamlı sonuç bulunamadı. Brakiterapi alan hastalarda lokal kontrol almayanlara göre daha yüksekti (p<0.001)

Abstract:
Introduction and Purpose: 
Endometrial cancer is the most common gynecologic malignancy. It is the fourth most common cancer in women. The incidence of endometrial cancers in women is % 6. In this study it was aimed to investigate the effects of the prognostic factors related to tumor, treatment and patient on local and regional control, overall survival and disease free survival. 
Material and Method: 
Sixty one patients patients who admitted to İnönü University Radiation Oncology Department between December 2003 and December 2011 suffering from adenocarcinom of endometrium after surgical operation and adjuvant radiotherapy and brachytherapy were analyzed retrospectively. The age of the patients, differentiation, stage and lymphovascular, serozal, adnex, myometrial, endoservikal invasion, lymph node metastasis, hypertension, diabetes, hormon replacement therapy,  concurrent chemotherapy application, smoking, number of births, age of menopause, vaginal brachitherapy, radiotherapy modality and doses  were assessed.
Results: 
The median age was 59 (36-82) . There were 30 patients (49 %) aged over 60 and 31 patients (51 %) under 60. Two patients (3.6 %) under 40. In the histopathologic analysis of the tumor differentiation; 7 patients Grade1 ( 11.5 %), 25 patients Grade 2 (41 %), 27 patients Grade3-4 (44.3 %). Twenty six patients (42 %) were in Stage III, 6 patients ( 10%) stage 2 and 29 patients ( 48%) stage 1.
Fifty three patiens (87 %) were exposure TAH+BSO+BPLND, 8 patients ( 13 %) were exposure TAH-BSO.
Thirty patients were treated by conventional methods, 23 patients were treated by conformal methods. Eight patients were treated by only brachytherapy. All patients received about 4500-5040 cGy external radiotherapy. Spinal cord doses under 4600 cGy. Fraction doses were 180 or 200 cGy. Paraaortik radioterapy doses were 4600 cGy. 16 patients (26.2 %)  had adjuvant chemotherapy, 3 patients ( 5 %)  had chemotherapy when metastasis and recurrens, 4 patients ( 6.6 %) had adjuvant + when metastasis and recurrens chemotherapy.
41 patients (67 %) haven?t lenfatic nodal involment. Six patients (10 %) have pelvic nodal involment, 4 patients ( 6.6 %) have paraaortic nodal involment and 10 patients ( 16.4 %) have pelvic + paraaortic nodal involment. 
Conclusion: 
The five year overall survival was 80.3% and disease free survival was found as 77 %. Two year overall survival  93.4 %  and disease free survival was found as  85.2 %. It was noticed that serozal invasion (p=0.034), metastasis (p<0.0001), paraaortic radiotherapy (p=0.001) , Cheomotherapy  (p=0.003) and local recurrens (p=0.001) had importance on overall survival. But were not important for disease free survival. Brachytherapy successful on local control (p<0.001)