Doğu Akdeniz'de güç mücadelesi ve Türkiye'nin gunboat diplomasisi
The power struggle in the Eastern Mediterranean and Turkey's gunboat diplomacy
Yazar: BÜŞRA AVCI
Danışman: PROF. DR. VEFA KURBAN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dünyası Sosyal Ekonomik ve Siyasal İlişkiler Ana Bilim Dalı / Türk Dünyası Sosyal, Ekonomik ve Siyasal İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Enerji = Energy ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Doğu Akdeniz = East Mediterranean ; Gumboat diplomasi = Gunboat diplomacy ; Güç mücadelesi = Power struggle ; Jeopolitik = Geopolitic ; Mavi Vatan = Blue Homeland ; Realizm = Realism ; Yeni gerçekçilik = Neorealism ; Zorlayıcı diplomasi = Coercive diplomacy strategy

Özet:
2000'li yıllarda yapılan sismik araştırma ve sondaj faaliyetleri sonucunda gerçekleştirilen keşifler devletlerin enerji ihtiyaçlarını karşılamak ve bu sayede ekonomilerini geliştirmek için Doğu Akdeniz'de birbirleri ile rekabete girmelerine sebep olmuştur. Ulusal menfaatleri doğrultusunda hareket eden devletler için Doğu Akdeniz stratejik öneme sahiptir. Enerji alanında yaşanan rekabet beraberinde deniz yetki alanı paylaşımı konusunda anlaşmazlıkları su yüzüne çıkarmıştır. Dolayısıyla rekabetin konusu bölgeden çıkar sağlamak amacına ek olarak bölgede güç ve egemenlik sahibi olma emellerini de kapsamıştır.
Çalışmanın birinci bölümünde Realizm, Neorealizm, Jeopolitik Kavramı ve Klasik Jeopolitik Teoriler ele alınarak öne sürülen tezlere kavramsal ve kuramsal bir çerçeve çizilecektir. İkinci bölümde Doğu Akdeniz'in coğrafi sınırları belirlenerek bölgenin tarihi, jeopolitik, jeostratejik, jeoekonomik ve jeokültürel önemi Klasik Jeopolitik Teorilerden de faydalanılarak anlatılacaktır. Çalışmanın üçüncü bölümünde Uluslararası Deniz Hukuku kapsamında Doğu Akdeniz'de yaşanan yetki alanı paylaşım mücadelesi ve bölge ülkelerinin uyguladığı stratejiler ele alınacaktır. Dördüncü bölümde Türkiye'nin Mavi Vatanı olan Doğu Akdeniz'deki stratejik hamleleri Zorlayıcı ve Gunboat Diplomasi açısından ele alınacaktır.

Abstract:
The discoveries made as a result of seismic research and drilling activities in the 2000s caused states to compete with each other in the Eastern Mediterranean in order to meet their energy needs and thus develop their economies. The Eastern Mediterranean is of strategic importance for states acting in line with their national interests. The competition in the field of energy has brought to the surface the disagreements about the sharing of maritime jurisdiction. Therefore, in addition to the aim of gaining benefit from the region, the subject of competition also included the ambitions of having power and sovereignty in the region.
In the first part of the study, Realism, Neorealism, The Concept of Geopolitics and Classical Geopolitical Theories will be discussed and a conceptual and theoretical framework will be drawn for the theses put forward. In the second part, the geographical boundaries of the Eastern Mediterranean will be determined and the historical, geopolitical, geostrategic, geoeconomic and geocultural importance of the region will be explained by making use of Classical Geopolitical Theories. In the third part of the study, the struggle for sharing jurisdiction in the Eastern Mediterranean and the strategies implemented by the countries of the region will be discussed within the scope of International Law of the Sea. In the fourth chapter, Türkiye's strategic moves in the Eastern Mediterranean, which is the Blue Homeland, will be discussed in terms of Coercive and Gunboat Diplomacy.