Uluslararası Bakalorya Diploma Programının yürütülmesine ilişkin yönetici ve öğretmen görüşleri
Teachers and principals opinions about application of the International Baccalaureate Programme
Yazar: ASLI GÜLSÜN BAŞARAN
Danışman: DOÇ. DR. ALPER BAŞBAY
Ege Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim programları = Education programs ; Eğitim sistemi = Education system ; Türk eğitim sistemi = Turkish education system ; Uluslararası Bakalorya Programı = International Bacalaureate Program ; Yurt dışı eğitimi = Abroad education ; Yöneticiler = Managers ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmada, Türkiye'de uygulanan Uluslararası Bakalorya (UB) programının hedef, içerik, eğitim durumları ve değerlendirme boyutlarıyla incelenmesi, programı uygulayan öğretmen ve yöneticilerin programın uygulanmasına dair görüşlerine yer verilmesi yoluyla farklı diploma programlarının kullanımını destekleyici strateji ve hedefler belirlenmesi için öneriler sunabilmek amaçlanmıştır. Çalışmada "UB programında görev alan öğretmen ve yöneticilerin programın hedef, içerik, eğitim durumları ve değerlendirme boyutlarına ilişkin görüşlerinin nelerdir?" sorusuna yanıt aranmıştır.

Bu araştırmada karma araştırma desenlerinden sıralı açıklayıcı desen kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak UB programına ilişkin öğretmen ve yönetici görüşleri anketi ve UB programı uygulamasına ilişkin yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2018-2019 eğitim-öğretim yılında UB sistemini uygulayan devlet (3) ve özel (38) okullarda görev yapan öğretmen ve yöneticiler oluşturmuştur. Örneklemin belirlenebilmesi için ise amaçlı örnekleme metotlarından ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Bu doğrultuda araştırma evreni içerisinde yer alan öğretmen ve yöneticilerden UB programını minimum bir yıl uygulayan ve bu süreçte aktif rol alan öğretmen (n=171)  ve yöneticiler (n=19) seçilmiştir. Araştırmanın nitel boyutu için, nicel veri analizinin tamamlanmasından sonra UB Programını uygulayan okullarda görev yapan UB yöneticilerine görüşme formu uygulanmıştır. Nicel verilerin çözümlenmesinde katılımcıların UB programını değerlendirme anketine vermiş olduğu cevapların dağılımını belirlemek için yüzde-frekans analizi kullanılmıştır. Katılımcıların UB programını değerlendirme anketinde yer alan ifadelere ilişkin görüşlerini belirlemek için ise betimsel analiz değerleri (ortalama, standart sapma, ortanca ve tepe değer) hesaplanmıştır. Nitel verilerin çözümlenmesi için ise betimsel analiz tekniği kullanılmıştır. Araştırmaya dahil edilen öğretmen ve yöneticilerin UB programına ilişkin görüşlerini karşılaştırmak için Mann-Whitney U testi uygulanmıştır. Katılımcıların UB programındaki hizmet süresi ile UB programına ilişkin görüşleri arasındaki ilişkiler ise Spearman korelasyon analiz tekniği kullanılarak incelenmiştir. Bulgular katılımcıların, UBDP'nin hedef, içerik, eğitim durumu ve değerlendirme boyutlarının yeterliliğinin çok yüksek olduğunu düşündüğünü göstermektedir. Araştırmada UB diploma programının öğrencilerin toplumsal sorunlara karşı duyarlık geliştirmesine yardımcı olduğu konusunda, yöneticilerin öğretmenlere göre daha olumlu görüşleri olduğu sonucu çıkmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to present suggestions for determining the strategies and targets to support the use of different diploma programs by examining all aspects of IBDP (International Baccalaureate) program applied in Turkey and by including the opinions of teachers and administrators who apply the program on the implementation of the program. In the study, "What are the opinions of the teachers and administrators working in the IB program on the objectives, content, learning situation and evaluation dimensions of the program?" was searched.

In this research, sequential explanatory design, one of the mixed research designs, was used. As a data collection tool, teachers and administrators opinions questionnaire and semi structured interview form related to IB Program were used. 

The population of the study consisted of teachers and administrators working in state (3) and private (38) schools applying the IB System in 2018-2019 academic year. In order to determine the sample, one of the purposeful sampling methods, criterion sampling method was used. In this respect, teachers and administrators who are active in this process have been selected from the teachers (n=171) and administrators (n=19) in the research universe who have applied the IB Program for a minimum of one year. For the qualitative aspect of the study, after completing the analysis of the quantitative data, a semi structured interview form was applied to the  IB administrators working in the schools applying the IB Program. In the analysis of quantitative data, percentage-frequency analysis was used to determine the distribution of participants' responses to the IB Program evaluation questionnaire. Descriptive analysis values (mean, standard deviation, median and peak value) were calculated in order to determine the participants' views on the expressions included in the IB Program evaluation questionnaire. The descriptive analysis technique was used to analyze the qualitative data. Mann-Whitney U test was used to compare the opinions of teachers and administrators involved in the research on International Baccalaureate Program. Spearman correlation analysis was used to investigate the relationship between the participants' views on the IB program and their views on the International Baccalaureate Program. The findings show that the participants think that the adequacy of the objectives, content, learning situation and evaluation dimensions of UBDP is very high. In the study, it was concluded that the administrators had more positive opinions than the teachers about that the IB diploma program helps students to develop sensitivity towards social problems.