Deneysel hipotiroid oluşturulan ratlarda levotiroksin uygulamasının oksidatif stres ve sitokin düzeyleri üzerine etkisi
Effect of levothyroxine administration on oxidative stress and cytokine levels in rats with experimental hypothyroid
Yazar: ÇAĞLAR KAAN BOZBEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERYEM ŞENTÜRK
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Veteriner Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Hipertiroidizm = Hyperthyroidism ; Levotiroksin = Levothyroxine ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Sitokinler = Cytokines ; Sıçanlar = Rats ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases

Özet:
Bu çalışmada, deneysel hipotiroidizm oluşturulan ratlarda levotiroksin (L-T4) uygulamasının, serum serbest triiyodotironin (fT3), serbest tiroksin (fT4), tiroid stimüle edici hormon (TSH) ile serum total antioksidan kapasite (TAK), serum total oksidan kapasite (TOK), oksidatif stres indeksi (OSI) düzeyleri ve süperoksit dismutaz (SOD) aktivitesi ile karaciğer malondialdehit (MDA) ile sitokinlerden tümör nekrozis faktör-alfa (TNF-α) ve interlökin-6 (IL-6) düzeyleri üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada 48 adet 39 günlük erkek Wistar albino ratlar rastgele kontrol, hipotiroidili ve levotiroksin (L-T4) ile tedavi edilmiş hipotiroidili grup olmak üzere her bir grupta 16 rat olacak şekilde 3 gruba ayrılmıştır. Kontrol grubundaki ratlara 1 mL serum fizyolojik ve hipotiroidi grubundaki ratlara 28 gün boyunca 6-n-propil tiyourasil (PTU) 10 mg/kg/gün dozunda intraperitoneal olarak enjekte edilmiştir. Levotiroksin ile tedavi edilmiş gruba ise hipotiroidi oluşturulmasının ardından 15 gün boyunca 5 µg levotiroksin 1 mL sodyum klorür (NaCl) içinde sulandırılarak intraperitoneal olarak uygulanmıştır. Çalışma sonunda ratlardan serum ve karaciğer numuneleri alınmıştır. Hipotiroidizmli grupta serum fT3, fT4, TAK düzeylerinin ve SOD (P<0,001) aktivitesinin kontrol grubuna göre istatistiki önemde düşüş gösterdiği, serum TSH, TOK, OSI (P<0,001) ile karaciğer MDA (P<0,01), TNF-α ve IL-6 (P<0,001) düzeylerinin önemli oranda artış gösterdiği saptanmıştır. Hipotiroidizmli gruba levotiroksin uygulaması ile düşen serum fT3, fT4, TAK düzeylerinin ve SOD (P<0,001) aktivitesinin artış gösterdiği, artan serum TSH, TOK, OSI ile doku MDA (P<0,01), TNF-α ve IL-6 (P<0,001)  düzeylerinin ise düşüş gösterdiği ve kontrol seviyelerine yaklaştığı belirlenmiştir. Sonuç olarak; levotiroksin uygulamasının ratlarda PTU kaynaklı hipotiroidizme karşı etkili olduğu, lipid peroksidasyonunu inhibe ettiği ve antioksidan durumu arttırdığı, inflamatuar belirteçlerin seviyelerini en aza indirerek sıçanlarda PTU kaynaklı oluşabilecek karaciğer hasarına karşı korunmasını sağladığı ortaya konulmuştur. Bu nedenle; levotiroksinin hipotiroidizmin tedavisinde potansiyel terapötik kullanımının uygun olabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Hipotiroidizm, levotiroksin, oksidatif stres, rat, sitokin.

Abstract:
In this study, levothyroxine (L-T4) administration in rats with experimental hypothyroidism, serum free triiodothyronine (fT3), free thyroxine (fT4), thyroid stimulating hormone (TSH) and serum total antioxidant capacity (TAC), serum total oxidant capacity (TOC), oxidative stress index (OSI) and superoxide dismutase (SOD) activity, liver malondialdehyde (MDA) and the effects of cytokines on tumor necrosis factor-alpha (TNF-α) and interleukin-6 (IL-6) levels. In the study, 48 male Wistar albino rats, 39 days old, were randomly divided into 3 groups as control, hypothyroid and hypothyroid group treated with levothyroxine (L-T4), 16 rats in each group. The rats in the control group were injected with 1 mL of saline and the rats in the hypothyroid group were injected intraperitoneally with 6-n-propyl thiouracil (PTU) at a dose of 10 mg/kg/day for 28 days. In the group treated with levothyroxine, after hypothyroidism was established, 5 µg of levothyroxine was diluted in 1 mL sodium chloride (NaCl) and administered intraperitoneally for 15 days. At the end of the study, serum and liver samples were taken from the rats. In hypothyroidism group, serum fT3, fT4, TAK levels and SOD (P<0.001) activity decreased statistically compared to the control group, serum TSH, TOC, OSI (P<0.001), liver MDA (P<0.01), TNF-α and IL-6 (P<0.001) levels were found to increase significantly. In the hypothyroidism group, decreased serum fT3, fT4, TAK levels and SOD (P<0.001) activity decreased with levothyroxine administration, increased serum TSH, TOC, OSI and tissue MDA (P<0.01), TNF-α and IL-6 (P<0.001) levels were found to decrease and approach control levels. In conclusion; It has been shown that levothyroxine administration is effective against PTU-induced hypothyroidism in rats, inhibits lipid peroxidation and increases antioxidant status, minimizes the levels of inflammatory markers and protects against PTU-induced liver damage in rats. Because; The potential therapeutic use of levothyroxine in the treatment of hypothyroidism is thought to be appropriate.

Key Words:  Hypothyroidism, levothyroxine, oxidative stress, rat, cytokine.