Kafkas ve Anadolu balarısı (Apis mellifera L.) ırkları ile karşılıklı melezlerinin morfolojik, fizyolojik ve davranış özellikleri
Behavioural, morphological and physilogical characteristics of Caucasian and Anatolian honeybee (Apis mellifera L.) races and their crossbreds
Yazar: AHMET DODOLOĞLU
Danışman: PROF.DR. FERAT GENÇ
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2000
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bal arısı = Honey bee ; Bal arısı kolonileri = Honey bee colonies ; Fizyoloji = Physiology ; Genotip = Genotype ; Morfoloji = Morphology

Özet:
Kafkas ve Anadolu balansı (Apis mellifera L.) ırkları ile karşılıklı melezlerinin morfolojik, fizyolojik ve davranış özelliklerinin incelendiği araştırmada, kışlatma ve üretim dönemleri için hesaplanan yaşama gücü değerleri sırasıyla Kafkas grubu için % 73.33 ve % 100, Kafkas x Anadolu grubu için % 86.66 ve % 100, Anadolu x Kafkas grubu için % 93.33 ve % 92.86 ve Anadolu grubu için % 93.33 ve % 80.58 olarak bulunmuştur. Farklı gruplardaki (Kafkas, Kafkas x Anadolu, Anadolu x Kafkas ve Anadolu) kolonilerin kışlatma dönemindeki ortalama gıda tüketimi sırasıyla 9.09±0.68 kg/koloni, 6.62±0.72 kg/koloni, 7.93±0.57 kg/koloni ve 7.29±0.97 kg/koloni ve ortalama populasyon azalması ise aynı sırayla % 43.45±3.40, % 43.53±3.71, % 40.71±3.89 ve % 3 1. 1 1 ± 5. 09 olarak belirlenmiştir. Kafkas, Kafkas x Anadolu, Anadolu x Kafkas ve Anadolu.gruplarında ortalama anlı çerçeve sayılan sırasıyla 10.88±0.06, 11.36±0.05, 12.13±0.05 ve 12.38±0.06 adet/koloni ve ortalama yavru alanlan ise aynı sırayla 3870.79±75.24, 4569.85±63.66, 4322.901 63.66 ve 4091.88±75.24 cm /koloni olmuştur. Genotiplerin nektar akımı dönemindeki ortalama ağırlık artışlan sırasıyla 18.36±2.27, 16.69il.36, 21.3912.73 ve 22.27+2.26 kg/koloni olarak bulunmuştur. Bir dakikada uçuşa çıkan ortalama an sayılan sırasıyla 88.71111.18, 92.8619.25, 98.00114.62 ve 104.14116.92 adet/koloni olmuş ve ortalama bal verimleri sırasıyla 7.9512.19, 8.4311.50, ll.79ll.71 ve 11.1711.45 kg/koloni olarak belirlenmiştir. K, KxA,AxKveA gruplannın ortalama iğne sayılan sırasıyla 4.1410.77, 6.0011.23, 1 1.4312.26 ve 16.5712.34 adet/koloni; ortalama yağmacı kovan sayılan ise sırasıyla 3.40 10.18, 5.7010.18, 5.5010.18 ve 6.70+0.18 adet/koloni olmuştur. Örnek bireylerinin diskriminant fonksiyonlannca doğru sınıflandırma oranı Kafkas grubu için % 100, Kafkas x Anadolu grubu için % 93.33, Anadolu x Kafkas grubu için % 93.33 ve Anadolu grubu için % 100 olarak bulunmuştur. Kafkas ve Anadolu genotiplerini temsil eden örnekler faklı kümeler oluştururken, Kafkas x Anadolu ve Anadolu x Kafkas genotiplerinde bir iç içe geçmenin olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The behavioural, morphological and physiological characteristics of Caucasian and Anatolian honeybee (Apis mellifera L.) races and their reciprocal crossbreds were examined and the survival rates during wintering and production periods were found to be 73.33 % and 100 % for Caucasian, 86.66 % and 100 % for Caucasian x Anatolian, 93.33 % and 92.86 % for Anatolian x Caucasian and 93.33% and 80.58% for Anatolian groups respectively. The average food consumptions in the genotype groups were determined as 9.09±0.68, 6.62±0.72, 7.93±0.57 and 7.2910.98 kg/colony respectively. Also, the average population decline in same groups mentioned above were 43.4513.40, 43.53+3.71, 40.7113.89 and 31.1 1+5.09 % respectively. The average number of frames covered with bees in Caucasian, Caucasian x Anatolian, Anatolian x Caucasian and Anatolian groups were 10.8810.06, 11.36+0.05, 12.13+0.05 and 12. 3810.06 per colony, and the average brood area were found 3870.79+75.24, 4569.85+63.66, 4322.90163.66 and 4091. 88175.24 cm2/colony, respectively. The average weight gains of the colonies in genotypes during nectar flow were found as 18.36+2.27, 16.69+1.36, 21.39+2.73 ve 22.2712.26 kg/colony. Also, the average numbers of flying bees per minute per colony were 88.7H11.18, 92.8619.25, 98.001 14.62 and 104.14+16.92, and the average honey yields were determined as 7.9512.19, 8.4311.50, 11.79+1.71 ve 11.1711.45 kg/colony, respectively. The average numbers of stings in genotypes were 3.4010.18, 5.7010.18, 5.5010.18 and 6.7010.18 per colony, respectively. In the average robbing colony numbers and were found 3.2710.25, 3.74+0.14, 3.6410.26, 4.4010.26, respectively. The correct classifying rates of individuals to discriminant functions for Caucasian, Caucasian x Anatolian, Anatolian x Caucasian and Anatolian groups were found 100 %, 93.33 %, 93.33 % and 100 %, respectively. It was determined that the samples representing Caucasian and Anatolian genotypes formed distinct different groups. But, Caucasian x Anatolian and Anatolian x Caucasian genotypes overlapped each other.