Bilim ve sanat merkezi görsel sanatlar öğrencilerinde yaratıcı düşünme tekniklerinin yaratıcılığa etkisi
The effect of creative thinking techniques on creativity in science and art center visual arts students
Yazar: ABDULLAH YALÇIN
Danışman: DOÇ. DR. REYHAN YÜKSEL GEMALMAYAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Resim-İş Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilim ve sanat merkezleri = Science and arts centers ; Görsel sanatlar = Visual arts ; Görsel sanatlar eğitimi = Visual arts education ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Sanat eğitimi = Art education ; Yaratıcı düşünce = Creative thinking ; Yaratıcılık = Creativity ; Özel yetenek = Special ability ; Özel yetenekliler eğitimi = Gifted education

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, Bilim ve Sanat Merkezi görsel sanatlar alanında tanılanmış öğrencilere yaratıcı düşünme tekniklerinin yaratıcılığa etkisini incelemektir. Araştırma, 'Eylem Araştırması' olup betimsel tarama özelliği sunan nitel bir çalışmadır. Çalışma grubunu belirlemek için amaçsal örnekleme yönteminden tipik durum örneklemesi kullanılmıştır. Bu bağlamda araştırmaya 2021-22 yılında Karaman ilinde, Bilim ve Sanat Merkezinde, görsel sanatlar alanında eğitim alan özel yetenekli 5,6,7 ve 8. sınıf öğrencilerinden 4 bireyle çalışılmıştır. Araştırmanın uygulama sürecinde araştırmacı ders esnasında araştırmacı günlüğü ve gözlem formu tutmuştur ayrıca araştırmacının uzman görüşü alınarak geliştirdiği çalışma değerlendirme rubriği, görüşme formu, öğrenci günlüğü, öz değerlendirme formu ve gözlem formu ile birlikte öğrenci ürünleri de veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Hazırlanan eylem planları dört hafta süreyle dört etkinliği içerecek şekilde toplamda sekiz saat uygulanarak oluşturulmuştur. Elde edilen veriler ve görsel dokümanlar bilgisayar ortamına aktarılmış; elde edilen sonuçlar, temalar, alt temalar ve kategoriler bağlamında betimsel ve içerik analizi yapılmıştır. Değerlendirilen bulgular sonucunda yaratıcı düşünme tekniklerinin öğrenciler üzerinde yaratıcılığa yönelik olumlu etkileri gözlenmiştir. Bu bilgiler ışığında özel yetenekli bireylere Beyin Fırtınası, Morfolojik Sentez, SCAMPER ve Sinektik tekniklerinin kullanılabilir ve geliştirilebilir olduğu görülmüştür. Öğrenciye sunulan etkinliklerin sorgulamaya yönelik problem çözme becerilerini de karşılayabilir nitelikte olması; keşfetme, yaratıcı çözümler üretme gibi farklı deneyimler sunması yaratıcılığın gelişiminde etkili olduğu fark edilmiştir.

Abstract:
The main purpose of this research is to examine the effect of creative thinking techniques on creativity for students diagnosed in the field of visual arts at the Science and Art Center.  The research is "Action Research" and it is a qualitative study that offers descriptive screening. In order to determine the stdy group, typical case sampling from the purposive sampling method has been used. In this context, 4 individuals from the 5th, 6th, 7th and 8th grade students with special talents who received education in the field of visual arts in the Science and Art Center in Karaman province in 2021-22 were studied. During the application process of the research, the researcher kept the researcher's diary and observation form during the lesson, and the study evaluation rubric, interview form, student diary, self-evaluation form and observation form developed by the researcher by taking expert opinion, and student products were used as data collection tools. The prepared action plans were created by applying a total of eight hours, including four activities for four weeksThe obtained data and visual documents were transferred to the computer environment; descriptive and content analysis was carried out in the context of the obtained results, themes, sub-themes and categories. According to the evaluated results, positive effects of creative thinking techniques on students' creativity were observed. It has been seen that Brainstorming, Morphological Synthesis, SCAMPER and Synectic techniques can be used and improved for gifted individuals. The activities offered to the student are also suitable for questioning problem-solving skills; It has been noticed that it is effective in the development of creativity as it offers different experiences such as discovering and producing creative solutions.