Ondokuz Mayıs Üniversitesi kampüs alanında bulunan meşe ağaçlarındaki akar türlerinin ve yoğunluklarının belirlenmesi
The determination of mite species and their population densities on oak trees on the campus of Ondokuz Mayıs University in Samsun, Türki̇ye
Yazar: DAMLA SAĞLAM
Danışman: PROF. DR. SEBAHAT SULLIVAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 2021-2023 yılları arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesinin 600 hektarlık kampüs alanında bulunan meşe ağaçları üzerindeki akar türlerini ve yoğunluklarını belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada kampüs alanında bulunan meşe ormanından peryodik örneklemeler yapılmış, yaprak ve sürgün örnekleri alınmıştır. Laboratuvara getirilen örnekler stereo mikroskop altında incelenmiş ve bulunan akarlar toplanmıştır. Ayrıca türlerin yoğunluklarını belirlemek için birim alana düşen akar sayısı tespit edilmiştir. Toplanan akarlar %70'lik etil-alkolde muhafaza edilmiş, laktofenol veya laktik asitle temizlenmiş, Hoyer ortamı kullanılarak preparatları yapılmış ve teşhis edilmiştir. İncelenen örneklerin %41'inde akar gözlemlenmiş; 4 takıma bağlı 11 familya ve bu familyalara bağlı 20 tür teşhis edilmiştir. Bu türler: Bariella bakonyense Ripka and Csoka, 2010 (Eriophyidae); Rhyncaphytoptus cerrifoliae Farkas, 1963 (Diptilomiopidae); Eotetranychus quercicola Auger and Migeon, 2014 (Tetranychidae); Brevipalpus recki Livshitz and Mitrofanov, 1968, B. mitrofanovi (Pegazzano, 1975) ve Cenopalpus sp. (Tenuipalpidae); Triophtydeus triophthalmus (Oudemans, 1929) (Triophtydeidae); Brachytydeus mali (Oudemans, 1929), Tydeus clavimaculatus Kazmierski, 2013 ve T. dignus Livshitz, 1973 (Tydeidae); Homeopronematus staerki (Schruft, 1972) (Iolinidae); Euseius finlandicus (Oudemans, 1915), E. gallicus Kreiter and Tixier, 2010, Kampimodromus langei Wainstein and Arutunjan, 1973, Phytoseius finitimus Ribaga, 1904, Typhloseiulus peculiaris (Kolodochka, 1980) ve Typhlodromus (Anthoseius) intercalaris Livshitz and Kuznetsov, 1972 (Phytoseiidae); Czenspinskia transversostriata (Oudemans, 1931) (Winterschmidtiidae); Dendroptus flexus (Livshitz, Mitrofanov and Sharonov, 1979) ve D. willmanni (Schaarschmidt, 1959) (Tarsonemidae)'dir. Predatör akarlardan Typhlodromus (Anthoseius) intercalaris, zararlı akarlardan Brevipalpus recki ve nötr akarlardan ise Czenspinskia transversostriata en yoğun bulunan türler olmuştur. Bu çalışmada bulunan altı tür; B. bakonyense, R. cerrifoliae, B. mitrofanovi, T. dignus, K. langei ve D. flexus ülkemiz için yeni kayıt niteliğindedir. Ondokuz Mayıs Üniversitesi kampüs alanı içinde bulunan meşe ormanı, yapraklarda bulunan zengin akar faunası ve muhtemelen diğer akar grupları ve omurgasızlar için önemli bir korunma yeridir. Dolayısıyla bu meşe ormanı Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun İli ve Türkiye için zengin bir biyoçeşitlilik ve araştırma kaynağı oluşturmaktadır ve bu ormanların kesinlikle korunması gereklidir.

Abstract:
This study was carried out to determine the mite species and their densities on oak trees in the 600 ha campus area of Ondokuz Mayıs University between 2021 and 2023. Periodic samplings were done to collect leaves and shoot samples. They were taken to the laboratory and  examined under a stereo-microscope to collect the mites. Their population densities were also determined. All of the collected mites were preserved in 70% ethyl-alcohol, cleared in lactophenol or lactic acid, mounted by using Hoyer's medium and then identified. Mites were collected on 41% of the collected samples. Twenty species in 11 families and 4 orders were identified. The species were: Bariella bakonyense Ripka and Csoka, 2010 and Rhyncaphytoptus cerrifoliae Farkas, 1963 (Eriophyidae); Eotetranychus quercicola Auger and Migeon, 2014 (Tetranychidae); Brevipalpus recki Livshitz and Mitrofanov, 1968, B. mitrofanovi (Pegazzano, 1975) and Cenopalpus sp. (Tenuipalpidae); Triophtydeus triophthalmus (Oudemans, 1929) (Triophtydeidae); Brachytydeus mali (Oudemans, 1929), Tydeus clavimaculatus Kazmierski, 2013 and T. dignus Livshitz, 1973 (Tydeidae); Homeopronematus staerki (Schruft, 1972) (Iolinidae); Euseius finlandicus (Oudemans, 1915), E. gallicus Kreiter and Tixier, 2010, Kampimodromus langei Wainstein and Arutunjan, 1973, Phytoseius finitimus Ribaga, 1904, Typhloseiulus peculiaris (Kolodochka, 1980) and Typhlodromus (Anthoseius) intercalaris Livshitz and Kuznetsov, 1972 (Phytoseiidae); Czenspinskia transversostriata (Oudemans, 1931) (Winterschmidtiidae); and Dendroptus flexus (Livshitz, Mitrofanov and Sharonov, 1979) and D. willmanni (Schaarschmidt, 1959) (Tarsonemidae). The predatory mite Typhlodromus (Anthoseius) intercalaris, phytophagous mite B. recki and neutral mite, C. transversostriata, were the most abundant species. Six species found in this study, B. bakonyense, R. cerrifoliae, B. mitrofanovi, T. dignus, K. langei and D. flexus, are new records for Türkiye. The remnant oak forests on the campus of Ondokuz Mayis University are an important refuge for a rich foliar mite fauna, and probably for other mite groups and invertebrates in general. These oak forests therefore constitute a rich biodiversity and research resource for Ondokuz Mayis University, Samsun Province and Türkiye, and should be managed to retain that status.