Tip 1 diabetes mellituslu çocuklarda DNA hasarı ve oksidatif metabolizmanın değerlendirilmesi
Assessment of total oxidative metabolism and DNA damag
Yazar: İHSAN YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ATAŞ
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; DNA = DNA ; DNA hasarı = DNA damage ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Oksidatif hasar = Oxidative damage ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Bu çalışma ile Tip 1 Diabetes mellituslu çocuklarda DNA hasarı, total antioksidan seviye (TAS), total oksidan seviye (TOS) ve oksidatif stres indeksinin (OSİ) birlikte çalışılması ve aralarındaki ilişkinin araştırılması amaçlandı.
Yöntem: Çalışmamıza en az bir yıldır izlemde olup, önceden tanımlanmış bir kronik hastalığı bulunmayan, 5-10 yaş aralığında tip 1 diabetes mellitus (DM) hastası 30 çocuk ile yaş, cinsiyet ve sosyokültürel olarak eşleştirilmiş 30 sağlıklı çocuk kontrol grubu olmak üzere toplam 60 çocuk alındı. Diyabet grubunun yaş ortalaması 7,93 ±1,55 yıl iken kontrol grubunun yaş ortalaması 7,70 ±1,31 yıl idi. DNA hasar tayini, Comet Assay (alkali mononükleer hücre elektroforezi) yöntemi ile taze heparinize kandan çalışıldı. Periferik venöz kandan TOS ve TAS Ö. Erel yöntemi ile çalışıldı ve OSİ değerleri hesaplandı. İstatiksel analiz SPSS 20,0 (SPSS, Chicago, IL, USA) istatistik paket programı kullanılarak yapıldı. p değerinin <0,05 olması anlamlı olarak kabul edildi.
Bulgular: Çalışmamızda Tip 1 DM grubunu oluşturan hastalarda ve kontrol grubunda periferik kan lökositlerinin comet assay tekniği kullanılarak elektroforez migrasyon görüntüleri değerlendirildiğinde hasta grubunda DNA hasarının kontrol grubuna göre istatistiksel olarak belirgin artmış olduğu saptandı ( p=0,001).
Her iki grupta oksidan-antioksidan sistem değerlendirildiğinde ise TOS ve OSİ düzeylerinin hasta grubunda arttığı, TAS düzeyinin ise azaldığı gözlenmiştir. Total Oksidan Seviye rakamsal olarak yüksek bulunurken bu fark istatistiksel olarak anlamlı
değildi.(p=0,16)Buna karşılık TAS ve OSİ düzeylerinin hasta grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bulundu (p <0,001); (p=0,006).
Sonuç: Tip 1 Diabetes mellituslu hastalarda oksidatif stres ve DNA hasarının kontrol grubuna göre yüksek olduğunu saptadık. Tip 1 Diabetes mellituslu çocuklarda görülen oksitatif stres düzeyindeki artışla, DNA hasarı arasında bir ilişki olduğu görüldü.

Anahtar Kelimeler: Tip 1 Diabetes mellitus, DNA Hasarı, Oksidan- Antioksidan sistem.

Abstract:
Objective: At this study, it is aimed to reseach DNA damage, total antioxidant status (TAS), total oxidant status (TOS) and oxidative stress index (OSI) in children with type 1 diabetes mellitus.
Methods: 30 patients with type 1 diabetes mellitus with mean age of 7,93 ±1,55 years and 30 healthy children with mean age of 7,70 ±1,31 were included in this study. Questionnaire about socio - demographic characteristics was administered to children and their families. The control group of the same age and socio - demographic conditions compatible with the patient group was selected from children. Determination of DNA damage was studied in fresh heparinized blood by the Comet Assay (mononuclear cell alkaline electrophoresis) method. Peripheral venous blood TOS and TAS were measured by Ö.Erel method and OSI values were calculated. Statistical analysis was performed using SPSS 20,0 (SPSS, Chicago, IL, USA) p value <0,05 was considered to be significant.
Results: In the patients with Type 1 diabetes mellitus, DNA damage and OSİ leves were significantly higher than the control group (p=0,001, p=0,006).
Conclusion: In conclusion, impaired antioxidant defense in leukocytes of patients with Type 1 DM may be one of the responsible mechanisms for increased DNA damage in those patients.

Key Words: Type 1 diabetes mellitus, DNA damage, oxidant - antioxidant system.