Örnekleri ile İtalyan Rönesansında kutsal doğum sahnesi
Holy nativity stage in the Italian Renaissance with samples
Yazar: DERYA TOPALOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜL KARPUZ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Batı Sanatı ve Çağdaş Sanat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Dini resimler = Religious paintings ; Hristiyanlık = Christianity ; Hz. Meryem = Hz. Meryem ; Hz. İsa = Hz. İsa ; Kutsal Doğum = Nativity ; Resim sanatı = Painting art ; Resimler = Pictures ; Rönesans Dönemi = Renaissance Period ; İtalya = Italy

Özet:
Dünyadaki tarihsel olayların süregelmesi ve toplumların etnik kimliklerinin şekillenmesinde dinlerin ve din kurucularının gerçek bir yeri vardır. Ortadoğu'da şekillenmeye başlayan medeniyetlerde birçok ortak kavram farklı türlerde yorumlanmıştır. Yahudilik, Hıristiyanlık gibi ön plana çıkan dinler yayılmacı ve misyoner yapıda olup bu dinlerdeki birçok kişi ve kavram farklı açılardan ele alınarak günümüze dek varlığını getirmiştir. Din anlayışı siyasi, tarihi, sosyolojik ve ekonomik ölçütlerin yanı sıra özellikle sanata, resim sanatına yansımıştır. Sanat; göz, beyin ve diğer duyuların gelişiminden başlar ve kültür ile harmanlanarak evrensellik kazanır. Hıristiyanlık dini resim sanatı tarihi boyunca ele alınan bir konu olmuştur. Hıristiyanlar; başta dini yaymak için sanatı kullanmak istemiş, daha sonra bu çalışmalar dini eğitim için de hizmet etmiştir. Bu konular çoğunlukla İncil metinlerinde aktarılan olaylardan oluşmakta olup sanatçılar Yeni Ahit metinlerinden sahneleri kendi anlayışları çerçevesinde ele almışlardır. 
Bu tez çalışmasında; hümanist görüşün egemen olduğu Rönesans döneminde, resim sanatında yerini korumaya devam eden dini anlayışın ve İsa'ya atfedilen kutsallığın yeri ve önemi anlatılmaya çalışılmıştır. Rönesans döneminde, İncil sahnelerini çarpıcı yorumlamalarıyla ön plana çıkan sanatçıların resmettiği Kutsal Doğum hadisesi ve ilgili konular; Meryem'e Müjde, Meryem'in Elizabeth'i Ziyareti, Müneccimler'in Secdesi, İsa'nın Tapınağa Takdimi ve Mısır'a Kaçış sahnelerinden oluşmaktadır. Çalışmada eserleri çözümlenen sanatçılar 16 kişi olup, Rönesans Resim Sanatı'nda Kutsal Doğum ve beraberindeki olaylarla ilgili eserler veren İtalyan sanatçılardır. Ana eserlerin 21'i yağlı boya, 13'ü tempera, 8'i fresk, 3'ü eskiz tekniğindedir. Eserler, hem İsa'nın Mesih oluşunun ilk hadiselerinin farklı şekillerde yorumlanması açısından hem de Rönesans dönem özelliklerinin bu yorumlamalar içerisinde yer almasından ötürü olgusal, ikonografik ve analitik açıdan çözümlenmiştir. Ayrıca Hıristiyan dininin önemli bir doktrinini teşkil eden konu, Hıristiyan kutsal metinler çerçevesinde ele alınarak sınırlandırılmıştır.

Abstract:
Religions and its founders have a great place in shaping ethnical identities of society and continuity of historical events in the world. Many common concepts have been commented in different ways in civilizations that began to take a shape in the Middle East. Prominent religions such as Jewishness and Christianity have expansionist and missionary structure and many people and notions in these religions have been discussed from different perspectives and brought their existence to the present day. Sense of religion has an effect on political, historical, sociological, economical issues but apart from these, it has an effect on especially art, painting. The art begins with eye, brain and progressing of the other senses and by blending with culture, it reaches universality. Christianity has been a subject that is dealt with throughout the history of painting art. At the beginning, The Christian people chose art for the desire of spreading the religion but then these exertions has served for religious education as well. These issues mostly consist of events transferred from Bible texts and artists have dealt the Bible texts with their own understanding.
In this thesis statement; it is tried to express continuity in perspective of religion in painting art, importance and sanctity of Jesus in Renaissance period that humanistic view dominated. The subjects related to Nativity, the prominent artists described the scenes of Bible by adding their own meaning, consist of scenes; Annunciation, The Virgin's visit to Elizabeth, Adoration of the Magi, Presentation of the Jesus's to the Temple and Flight to Egypt. In this thesis, the artists whose works were analyzed are 16, these are Italian artists whose works about Nativity in the Renaissance painting art and its concomitant events. The 21 of main works are oil paints, 13 of them tempera, 8 of them fresco, 3 of them in the technique of sketching. The Works are analyzed in the sense of iconographic and factual aspects because of both in terms of having been commented in different ways of the first incidents of Jesus's becoming the messiah and taking place the characteristics of Renaissance in these comments. Besides, The subject which forms an important doctrine of Christianity is limited by dealing with the frame of Christian Holy Texts.