Üniversite öğrencilerinde ahlak algısı: Ölçek geliştirme çalışması
Ethics perception in university students: Scale development study
Yazar: KAMİLENUR SEZER
Danışman: DOÇ. DR. RUHİ CAN ALKIN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Kişiliğin temellerinin atıldığı ilk altı yılda ahlak değerlerinin kazanılması, çocuğun ruhsal gelişimi, kişiliğinin oluşumu ve bilişsel gelişimi açısından en önemli yıllardır. Evde ebeveynler model alınarak başlayan ahlak gelişimi, okul yaşamıyla beraber öğretmeni model alarak devam etmektedir. Ergenlik dönemi ile birlikte ahlak kural ve değerleri çevreden özellikle arkadaş gruplarından öğrenilmektedir. Bu araştırmanın amacı ergenlik dönemi sonrası kimlik oluşumu sürecinde gençlerin ahlak kural ve değer algılarındaki değişimleri görebilmek için geliştirilen ölçeğin geçerlik ve güvenirliğini test etmektir. Literatürdeki çalışmaların incelenmesi, uzman görüşleri ve düzeltilmiş madde toplam korelasyonu sonucunda 59 ölçek maddesi belirlenmiştir. Çalışmanın örneklemini Necmettin Erbakan Üniversitesinde öğrenim gören 720 öğrenci oluşturmaktadır. Ölçeğin Cronbach alfa değeri .94, KMO değeri .92 bulunmuştur. Araştırmada ölçeğin alt boyutlarıyla arasındaki ilişkiyi değerlendirmek için korelasyon, cinsiyetin ve anne-babanın birlikte veya boşanmış olma durumunun ölçekten alınan puanlar üzerindeki etkisini değerlendirmek için bağımsız gruplar t- testi ve öğrencilerin sınıf düzeyleri, fakülteleri, yerleşim birimi, bölgesi, anne- babanın yaşı, anne- babanın eğitim düzeyi, anne- babanın mesleği, ailenin aylık geliri ve dindarlık düzeyi arasında anlamlı bir fark olup olmadığını incelemek amacıyla tek yönlü ANOVA yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar geliştirilen Ahlak Algısı Ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik bulgularının yeterli olduğunu ve bu ölçeğin geçerli ve güvenilir bir ölçek olarak alanda kullanılabileceğini göstermektedir.

Abstract:
The first six years, during which the foundations of personality are laid, are the most important years in terms of the child's emotional development, personality formation, and cognitive development. Moral development, which begins at home by modeling parents, continues with the school life by modeling the teacher. With adolescence, moral rules and values are learned from the environment, especially from peer groups. The aim of this research is to test the validity and reliability of a scale developed to observe the changes in adolescents' perceptions of moral rules and values during the identity formation process after adolescence. After reviewing studies in the literature, expert opinions, and the corrected item-total correlation, 59 scale items were identified. The sample of the study consists of 720 students studying at Necmettin Erbakan University. The Cronbach's alpha value of the scale was found to be .94, and the KMO value was .92. In the study, correlation analysis was used to evaluate the relationship between the sub-dimensions of the scale, independent samples t-test was used to evaluate the effect of gender and whether parents are together or divorced on the scores obtained from the scale, and one-way ANOVA was conducted to examine whether there were significant differences among students' class levels, faculties, settlements, regions, parents' age, parents' educational level, parents' profession, family's monthly income, and religiosity. The results show that the validity and reliability findings of the developed Moral Perception Scale are sufficient, and this scale can be used as a valid and reliable tool in the field.