Gördes Düğümü'nün mimarlıkta sayısal potansiyellerinin araştırılması
Examination of Ghiordes Knot's computational potentials in architecture
Yazar: DEFNE GÜL KAYAOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TOGAN TONG
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Ortamında Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Türk el sanatları = Turkish handcrafts

Özet:
Düğüm, ilk insanlardan günümüze kadar kullanılan bir bağlama, taşıma, yüzey oluşturma aracıdır. Düğümlerin bir araya gelmesiyle oluşan dokuma ve örme sistemlerinin ilk çağlarda sıklıkla mimari bir öge olarak kullanıldığı görülmektedir. Ancak, çağdaş mimari örneklerde, dokuma ve örme sistemlerinin taşıyıcı özelliği geri planda kalmış, sadece cephede süs elemanı olarak kullanılmaya başlanmıştır. Bu problemin çözümü ile ilgili farklı ülkelerde çeşitli araştırmalar yürütülmektedir. Konu ile ilgili yapılan çalışmalar henüz prototip üretimi aşamasında olmasına ragmen, hesaplamalı mimari tasarım alanında kendine bir yer bulmuştur. 
Geleneksel dokuma türlerinden biri olan ve literatüre "Türk Düğümü" ismi ile geçen "Gördes Düğümü" günümüzde halı dokumada en yaygın kullanılan düğüm türüdür. Simetrik ve sağlam bir düğüm olması nedeniyle tercih edilmektedir. Bulunan en eski dokuma tekstil ürünü olan Pazırık Halısı, M.Ö. 5. yüzyılda bu düğüm tekniği ile dokunmuştur. 
Bu tez kapsamında günümüz teknolojileri ile yeniden tasarlamak ve farklı disiplinlerde de değerlendirilmesi üzerine bir örnek oluşturmak amacıyla Gördes Düğümü seçilmiştir. Bu tekniğin incelenmesi ve sayısal ortama aktarılarak farklı yüzey çalışmaları yapılması sonucunda, kesiti değişmeyen lineer ve dönel yüzeylerde Gördes Düğümü ile örüntüler elde etmek üzerine çalışılmıştır. Çalışmanın ilerleyen kısmında, düğüm sayısı, kesit çizgisi gibi değişkenlerin tasarıma etkisi ve mimari yüzey olarak kullanımı üzerine örnekler incelenmiştir.
Çalışmanın 1. Bölümünde, Gördes Düğümü'nün literatürdeki yeri ve dokuma- örme tekniklerini sayısal ortamda oluşturarak mimarlık disiplininde yeni üretimler ortaya koymak amacıyla yapılan araştırmalar açıklanmıştır. 
Çalışmanın 2. Bölümünde, yüzey oluşturan düğüm türleri incelenmiş ve karşılaştırılmıştır. Daha sonra, Gördes ve İran düğüm türlerinin ayrıntılı açıklaması ve analizi yapılmıştır. 
Çalışmanın 3. Bölümünde, mimarlık disiplininde dokuma- örme tekniklerinin kullanımı yöntemiyle inşa edilmiş geleneksel ve çağdaş örnekler incelenmiş ve karşılaştırımıştır. Ayrıca, dokuma- örme tekniklerini sayısal ortamda geliştirerek mimari mekanlar oluşturma ile ilgili seçilen örnekler karşılaştırılarak incelenmiştir. 
Çalışmanın 4. Bölümünde, Rhino programı üzerinde çalışan Grasshopper eklentisi ile Gördes Düğümü'nün sayısal ortamda tekrar oluşturulması ayrıntılı olarak açıklanmış ve belirlenen parametrelerin değişiminin modele etkisi anlatılmıştır. Elde edilen modellerin mimari mekan olarak kullanımı üzerine öneriler geliştirilmiştir. 
Çalışmanın 5. Bölümünde ise, çalışma ile elde edilen sonuçlar ve gelecekte yapılması öngörülen çalışmalar ele alınmıştır.

Abstract:
Knot is a bonding, carrying, surface forming tool used from the first people to the present. It is seen that the weaving and knitting systems which is formed by the gathering of knots are frequently used as an architectural element in the early ages. However, in the contemporary architectural examples, the carrier characteristic of the weaving and knitting systems remained in the background and started to be used only as the ornamental element in the facade. There are various researches in different countries about the solution of this problem. Although the studies about this subject are still in the stage of prototype production, it has found a place in the field of computational architectural design.
"Ghiordes Knot" is a type of knot that is currently the most widely used carpet weaving, and called "Turkish Knot" globally. It is preferred because it is a symmetrical and safe knot. Pazyrk Carpet is the oldest woven textile and it was woven with Ghiordes Knot in B.C. 5th Century.
In this thesis, Ghiordes Knot Technique has been chosen in order to re-design with today's technologies and to set an example for using it in different disciplines. As a result of the investigation of this technique and transferring it to digital media, different surface studies were carried out with Ghiordes Knot on linear and rotating surfaces that sections are stable. In the following part of the study, the effect of variables such as number of knots and section line to the design and examples of architectural usage were examined.
At the first stage of this study, place of the Ghiordes knot in the literature and the researches about new studies in the the techniques of weaving and knitting in architectural discipline are explained.
At the second stage of this study, surface forming knot types were examined and compared. Afterwards, detailed description and analysis of the Ghiordes and Persian knot types were made.
At the third stage of this study, traditional and contemporary examples on the use of weaving and knitting techniques in architectural discipline have been examined and compared. In addition, by developing the weaving and knitting techniques in a digital environment, the selected examples related to creating architectural spaces were examined.
At the fourth stage of this study, with the Grasshopper plugin working on the Rhino program, the reconstruction of the Ghiordes Knot in the digital environment is explained in detail and the effect of changing the parameters on the model is explained. Suggestions have been developed about the use of the obtained models as architectural spaces.
At the fifth stage of this study, the results of the study and the future studies are discussed.