Ceza infaz kurumları ve denetimli serbestlik müdürlüklerinde görev yapan psikologlarda ikincil travmatik stres ile ilişkili faktörler
Factors related with secondary traumatic stress in psychologists working at prisons or probation offices
Yazar: MERVE ÇAKIROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. CEM CERİT
Kocaeli Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Ceza infaz kurumları = Prisons ; Denetimli serbestlik sistemi = Probation system ; Depresyon = Depression ; Psikologlar = Psychologists ; Stres = Stress ; Stres bozuklukları-post travmatik = Stress disorders-post traumatic ; Stres bozuklukları-travmatik = Stress disorders-traumatic ; Tükenmişlik = Burnout ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü'ne bağlı olarak çalışmalarını yürüten ceza infaz kurumları ve denetimli serbestlik müdürlüklerinde görevli psikologların ikincil travmatik stres düzeyleri ile bu düzeyle ilişkili unsurları incelemektir. Söz konusu unsurlar arasında; demografik özellikler, yaşam kalitesi, tükenmişlik, depresyon ve anksiyete düzeyleri yer almaktadır. 
Yöntem: Araştırmanın örneklemi, Türkiye genelindeki tüm ceza infaz kurumları ve denetimli serbestlik müdürlüklerinde görevli ve çalışmaya katılmaya istekli psikologlardan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplamak amacıyla Bilgi Formu, Travma Sonrası Stres Tanı Ölçeği, Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kontrol Listesi (Sivil Sürümü), Çalışanlar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği, Tükenmişlik Envanteri, İkincil Travmatik Stres Ölçeği, Beck Depresyon Envanteri, Beck Anksiyete Ölçeği kullanılmıştır. 
Bulgular: Katılımcıların, travmatik olaya ikincil olarak maruz kalmaları sonucunda %53.6'sının düşük, %12.5'inin hafif, %7.1'inin orta, %10.7'sinin yüksek düzeyde ikincil travmatik stres deneyimlediği görülmüştür. Çalışmanın sonuçlarına göre, ikincil travmatik stres belirti düzeyi ile; yaşam kalitesi parametrelerinden tükenmişlik ve eşduyum yorgunluğu boyutları arasında ve tükenmişlik parametrelerinden duyarsızlaşma ve kişisel başarı boyutları arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0.001). Depresyon ve anksiyete düzeyleri ile ikincil travmatik stres belirti düzeyi arasında da anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0.05).
Sonuç: Araştırmanın bulguları, travmatik olaylarla karşılaşmış bireylerle çalışmanın da ikincil travmatik stres belirtilerine yol açabileceğini göstermektedir. Travma ile çalışma ve özbakım konularında eğitim ve mesleki danışmanlık sistemlerinin geliştirilmesi gibi çeşitli kurumsal stratejilerin söz konusu kurumlarda çalışan psikologlarda travmatik stresin önlenmesinde yardımcı olabileceği düşünülmüştür. 
Anahtar Sözcükler: İkincil travmatik stres, yaşam kalitesi, tükenmişlik, depresyon, anksiyete.

Abstract:
Factors Related With Secondary Traumatic Stress In Psychologists Working At Prisons Or Probation Offices
Objective: The aim of this study was to investigate the levels and factors related with secondary traumatic stress in psychologists working at prisons and probation offices affiliated to the General Directorate of Prisons and Detention Houses of the Ministry of Justice. The relevant factors included were; demographic characteristics, quality of life, burn-out, depression and anxiety levels.
Methods: The sample of this research was all psychologists working in prisons and probation offices in Turkey who are willing to participate in the study. In order to collect data in the research, Information Form, Post Traumatic Stress Diagnosis Scale, Post Traumatic Stress Disorder Checklist (Civil Version), Professional Quality of Life Scale, Burn-out Inventory, Secondary Traumatic Stress Scale, Beck Depression Inventory and Beck Anxiety Scale were used. 
Results: Secondary traumatic stress level was considered as low in 53.6% of participants while it was mild in 12.5%, moderate in 7.1% and high in 10.7% of participants. The results of the study indicated significant relation between secondary traumatic stress symptom level and; burn-out, compassion fatigue dimensions of the quality of life scale and emotional exhaustion, personal accomplishment dimensions of burn-out inventory (p<0.001). Depression and anxiety were also related to secondary traumatic stress symptom level (p<0.05).
Conclusion: Findings suggest that working with individuals who have experienced traumatic events may lead to secondary traumatic stress symptoms. It is considered that various strategies such as development of training and supervision systems for trauma and self-care for psychologist working in those institutions may be beneficial to prevent secondary traumatic stress.
Key Words: Secondary traumatic stress, quality of life, burn-out, depression, anxiety.