Avrupa dil gelişim dosyası bağlamında yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde okuma becerisini geliştirmeye yönelik malzeme oluşturma
Designing materials for developing reading skills in teaching Turkish as a foreign language in the context of European language portfolio
Yazar: AYTEN ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. V. DOĞAN GÜNAY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dil gelişimi = Language development ; Dil yeteneği = Language proficiency ; Dil öğretimi = Language teaching ; Okuma = Reading ; Okuma becerileri = Reading skills ; Okuma etkinlikleri = Reading activities ; Okuma materyalleri = Reading materials ; Okuma metinleri = Reading texts ; Okuma stratejileri = Reading strategies ; Okuma öncesi = Pre-reading ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Türkçe = Turkish ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching

Özet:
Yabancı dil öğretimi alanında dil becerilerinin öğretimine ağırlık verilerek bu konunun öğrenicinin dil gelişimine katkısının olması ve Avrupa Konseyinin desteklediği bir dil öğretim projesi olarak geliştirilen Avrupa Dil Gelişim Dosyası uygulamalarının dil öğrenimi ve öğretimine etkileri, bu çalışmanın temellerini oluşturmaktadır.Bu çalışmanın amacı Avrupa Dil Gelişim Dosyası bağlamında okuma becerisini geliştirmeye yönelik malzeme tasarlamaktır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle yabancı dil öğretim programlarının yeniden yapılanmasını sağlayan Avrupa Dil Gelişim Dosyası ve onun kuramsal artalanını oluşturan Avrupa Ortak Dil Çerçevesinin ne olduğu betimlenerek bu belgelerde okuma unsurlarının nasıl tanımlandığı bilgisine girilmiştir.Tüm bu kuramsal artalanın ardından Avrupa Dil Gelişim Dosyasına göre hazırlanmış olduğu ifade edilen Ankara Üniversitesi TÖMER Yeni Hitit Serisi kitabı okuma becerisi kapsamında incelenerek değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme sürecinde okuma metinleri ve okuma etkinlikleri iki aşamalı olarak ADD ve AODÇ'ye uygunlukları araştırılmıştır. Bu araştırma kapsamında okuma metinleri metin türleri, özgünlük ve AODÇ'deki dil temalarına uygunlukları açısından okuma etkinlikleri de okuma öncesi sırası ve sonrası etkinlikleri açısından değerlendirilmiştir. Okuma metinleri ve okuma etkinliklerini değerlendirme listeleri oluşturularak yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde söz konusu kitap okuma becerisi çerçevesinde incelenmeye çalışılmıştır.Kitap değerlendirmesi sonucunda söz konusu kitapların okuma becerisi bağlamında eksiklikleri, yetersizlikleri belirlenerek elde edilen bulgular ışığında ADD ve AODÇ betimlemeleriyle örtüşen okuma malzemeleri tasarlanmıştır. Böylelikle örnek okuma malzemeleri ile bu duruma ilişkin önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
From the point of contributions of language skills to learning-teaching process in foreign language teaching and being a language teaching project of Council of Europe, the impact of European Language Portfolio implementations on language learning and teaching are the basis for this study.The aim of this study is designing reading skills materials that develops learners? reading skills in the context of European Language Portfolio. With this aim, firstly the description of European Language Portfolio which provides restructuring of foreign language teaching programmes and Common European Framework of Reference for Languages comprising this document therotical backround and how to define the reading factors in those documents were tried to be described.On the back of therotical backround, New Hitit Course book that has been claimed to be prepared according to European Language Portfolio was evaluated in the content of reading skills. At this evaluating process reading texts and reading activities are analysed according to ELP and CEFR that they overlap with those descriptions or not. In the context of the evaluating list of reading texts and activities which is formed reading selections of the coursebook are tried to be analysed.After the evaluation of reading texts and activities in the course book, it has been concluded that reading materials in those books are not sufficent for reading strategies and reading skills improvement. It has also been concluded that authentic texts are rarely used in those books. In the context of these findings, reading materials are designed according to ELP and CEFR reading definitions. Finally, some examples of reading materials are presented which are suitable for ELP and CEFR language levels.