Depremler sonrası dönemde özel gereksinimli öğrencilerin  yaşadığı sosyal becerilere yönelik sorunların aile ve öğretmen perspektifinden belirlenmesi
Determination of the problems related to social skills experienced by students with special needs in the post-earthquake period from the perspective of family and teacher
Yazar: CEYDA KADİFECİ
Danışman: DOÇ. DR. FATMA NUR AKTAŞ
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Depremler büyükten küçüğe tüm bireyleri olumsuz etkileyen olaylardır. Bireyler
üzerinde çok fazla olumsuz etkileri olan depremlerin özel gereksinimli çocuklar
üzerinde de olumsuz etkilerinin daha fazla olduğu düşünülmektedir. Bu sebeple bu
araştırmada otizm spektrum bozukluğu, özel öğrenme güçlüğü ve gelişim geriliği
tanısı bulunan özel gereksinimli öğrencilerin Kahramanmaraş merkezli depremler
sonrasındaki süreçte yaşadığı sosyal becerilere yönelik sorunların aile ve öğretmen
perspektifinden belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma nitel bir araştırma deseni olan
iç içe geçmiş çoklu durum çalışması şeklinde tasarlanmıştır. Araştırmanın
katılımcılarını 3-10 yaş aralığında olan 'Otizm Spektrum Bozukluğu, Özel Öğrenme
Güçlüğü ve Gelişim Geriliği' tanılarından birine sahip olan sekiz öğrenci, her bir
öğrencinin velisi olmak üzere sekiz veli, öğrencilerin öğrenim gördükleri özel özel
eğitim ve rehabilitasyon merkezindeki beş öğretmenidir. Katılımcılar ölçüt örnekleme
metoduyla belirlenmiştir. Araştırmada elde edilen veriler içerik analizi metoduyla
analiz edilmiştir. Yapılan gözlemler, veli görüşmeleri ve öğretmen görüşmeleri sonucu
elde edilen bulgular doğrultusunda OSB, Gelişim Geriliği ve ÖÖG tanısı olan
öğrencilerin depremler sonrası süreçte sosyal becerilerde sorun yaşadığı ve
öğrencilerin bazı sosyal becerilerinde depremden önceki sürece göre gerilemeler
olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonucunda özel gereksinimli öğrencilerin sosyal
becerilerine yönelik yaşadıkları belirlenen sorunların dikkate alınarak öğrencilere
kapsamlı bireyselleştirilmiş eğitim programı hazırlanması, uygulanması ve var olan
sorunların giderilmesine yönelik çalışmalara eğitim sürecinde yer verilmesi
önerilmiştir.

Abstract:
Earthquakes are events that negatively affect all individuals, from large to small. It is
believed that earthquakes that have a lot of negative effects on individuals also have
more negative effects on children with special needs. For this reason, this research
aims to determine the problems related to social skills experienced by students with
special needs diagnosed with autism spectrum disorder, special learning disabilities
and developmental retardation in the process after the Kahramanmaraş-based
earthquakes from the perspective of family and teachers. The research is designed in
the form of a nested multi-case study, which is a qualitative research pattern. The
participants of the study are eight students between the ages of 3-10 who have one of
the diagnoses of 'ASD, SLD and DD, eight parents, five and the participant who is
involved in the data collection process in the research constitutes the researcher. The
data analyzed with content analysis method. According to the findings obtained as a
result of observations, parent interviews and teacher interviews, it was determined that
students with the specified diagnosis had problems in their social skills in the postearthquake period and that some students had regressions in their social skills
compared to the pre-earthquake period. As a result of the research, it is proposed to
prepare a comprehensive individualized education program for students by identifying
the problems experienced by students with special needs related to their social skills.