Doğal kaynaklı organik bileşiklerin poliolefinlerde antioksidan katkı olarak kullanım etkinliklerinin incelenmesi
Investigation of application efficiencies of bio-based organic compounds into polyolefins as antioxidant additives
Yazar: ÖZLEM PINAR
Danışman: PROF. DR. ALİ DURMUŞ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Kimyasal Teknolojiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering

Özet:
Bu tez çalışması kapsamında, herhangi bir antioksidan katkı içermeyen düşük yoğunluklu polietilen (LDPE) ve doğal kaynaklardan elde edilen çeşitli organik ekstraktlar (devedikeni, kahve, kekik yağı ve resveratrol) kullanılarak eriyikte harmanlama yöntemiyle farklı bileşimlerde kompaundlar hazırlanmıştır. İki farklı sentetik ve ticari polifenol ve fosfit bazlı antioksidan (Irganox®1010 ve Irgafos®168) da karşılaştırma katkısı olarak kullanılmıştır. Çalışmalarda ağırlıklı olarak, yüksek antioksidan aktivite gösteren devedikeni (Silybum Marianum, SM) ekstraktının, doğal kaynaklı ve fenolik yapılı birincil antioksidant olarak formülasyon ve kullanım detayları incelenmiş ve bu katkının miktarı ağ. %0.1-1.0 aralığında değiştirilmiştir. Ayrıca bileşimdeki birincil (primer) ve ikincil (sekonder) antioksidan oranları da değiştirilerek sistematik bir formülasyon çalışması gerçekleştirilmiştir. Hazırlanan kompaundların ısıl-oksidatif bozunmaya karşı dayanımları, diferansiyel taramalı kalorimetre (DSC) cihazında, izotermal ve izotermal olmayan koşullarda gerçekleştirilen oksidasyon indüksiyon testi (OIT) ve oksidasyon başlangıç sıcaklığı testi (OOT) ile analiz edilmiştir. İzotermal oksidasyon indüksiyon testleri 200, 210, 220 ve 230 °C'lerde gerçekleştirilmiş ve devedikeni ekstraktı ile hazırlanan PE kompaunların oksidasyon davranışları bileşime ve sıcaklığa bağlı olarak incelenmiştir. Ayrıca hazırlanan bazı numunelerin yüksek sıcaklıklardaki termo-oksidatif bozunması, termogravimetrik analiz (TGA) cihazında gerçekleştirilen testler ile belirlenmiştir. Numunelerin şeffaflık, renk koordinatları, temas açısı ve kristallenme oranı gibi bazı yapısal ve fiziksel özellikleri de çeşitli analitik yöntemler ile incelenmiştir.
Analiz sonuçlarına göre, devedikeni ekstraktı ve resveratrolün düşük kullanım oranlarında (örn. ağ. %0.2) polietilen için yüksek antioksidan etkinlik gösterdiği belirlenmiştir. Artan devedikeni ekstraktı ve Irgafos®168 miktarının, polietilenin izotermal ve izotermal olmayan şartlardaki oksidasyon stabilitesini önemli ölçüde iyileştirdiği belirlenmiştir. Termal analizlerde antioksidan etkinlik gösteren bir diğer antioksidan katkı olan resveratrolün de başarılı sonuçlar verdiği tespit edilmiştir. TGA analizleri, antioksidanların türünün ve miktarının polietilenin çok yüksek sıcaklıklardaki dekompozisyon davranışlarını etkilemediğini göstermiştir. İlaveten, devedikeni ekstraktının ağ. %1.0 oranında kullanımında bile LDPE'nin şeffaflığını ve fiziksel özelliklerini değiştirmediği bulunmuştur. 
Sonuç olarak, düşük kullanım oranlarında dahi antioksidan aktivite gösteren devedikeni ekstraktının poliolefinlerde doğal antioksidan olarak başarılı bir şekilde kullanılabileceği ve sentetik antioksidanlarla rekabet edebilecek bir potansiyele sahip olduğu görülmüştür.

Abstract:
In this thesis study, compounds with different compositions were prepared by melt blending method using low density polyethylene (LDPE), which contains no antioxidant additives, and various organic extracts obtained from natural sources (milk thistle, coffee, thyme oil and resveratrol). Two different synthetic and commercial polyphenol and phosphite-based antioxidants (Irganox®1010 and Irgafos®168) were also used to prepare control samples. In the experimental studies, the formulation details of milk thistle (Silybum Marianum, SM) extract, which shows high antioxidant activity as a natural and phenolic primary antioxidant, were examined and the amount of this additives varied in the range of 0.1-1.0 wt%. In addition, a systematic formulation study was carried out by changing the primary and secondary antioxidant ratios in the composition. The resistances of prepared compounds against thermal-oxidative degradation were analyzed by oxidation induction time (OIT) test and oxidation onset temperature (OOT) test performed in a differential scanning calorimeter (DSC) device under isothermal and non-isothermal conditions. Isothermal oxidation induction time tests were carried out at 200, 210, 220, and 230 °C, and the oxidation behaviors of PE compounds prepared with milk thistle extract were examined depending on the composition and temperature. In addition, the thermo-oxidative degradation of some prepared samples at high temperatures was determined by tests performed on a thermogravimetric analysis (TGA) device. Some structural and physical properties of the samples, such as transparency, color coordinates, contact angle and degree of crystallinity were also examined by various analytical methods.
According to the analysis results, it was determined that milk thistle extract and resveratrol showed high antioxidant activity for polyethylene at low loading amounts (e.g. 0.2 wt%). It was determined that increasing the amount of milk thistle extract and Irgafos®168 significantly improved the oxidation stability of polyethylene under isothermal and non-isothermal conditions. It has been determined that resveratrol, another antioxidant additive that shows antioxidant activity in thermal analyses, also gives successful results. TGA analyzes showed that the type and amount of antioxidants did not affect the decomposition behavior of polyethylene at very high temperatures. Additionally, it has been found that the milk thistle extract did not change the transparency and physical properties of LDPE even in the loading amount of 1.0 wt%.
Consequently, it has been observed that milk thistle extract, which shows antioxidant activity even at low concentrations, can be used successfully as a natural antioxidant additive in polyolefins and exhibits a potential to compete with synthetic antioxidants.