Vücut geliştirme sporcularinda beslenme, fiziksel aktivite ve besin takviyesi kullanim durumlarinin incelenmesi
The investigation of nutrition, physical activity and usage of nutritional supplements of body builders
Yazar: FERHAT ALPAR
Danışman: PROF. DR. H. TANJU BESLER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme gereksinimleri = Nutritional requirements ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Vücut bileşimi = Body composition

Özet:
Alpar, F. Vücut geliştirme sporcularında beslenme, fiziksel aktivite ve besin takviyesi kullanım durumlarının incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beslenme Bilimleri Programı Yüksek Lisans Tezi. Ankara, 2011. Yapılan bu çalışma, Ankara'da bulunan beş farklı spor merkezinde en az iki yıl süresince vücut geliştirme antrenmanı yapan 50 adet amatör erkek vücut geliştirme sporcusu üzerinde yürütülmüştür. Araştırmaya katılan bireylerin genel özellikleri, beslenme alışkanlıkları, besin tüketimleri, besin tüketim sıklıkları, fiziksel aktivite düzeyleri, besin takviyesi kullanım durumları anket yöntemiyle saptanmış ve antropometrik ölçümleri alınmıştır. Katılımcıların %72'sinin besin takviyesi kullandığı, %28'inin ise kullanmadığı saptanmıştır. Besin takviyesi kullanan ve kullanmayan bireylerin vücut ağırlıkları, boy uzunlukları ve beden kütle indeksi (BKİ) değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). Bireylerin antrenman yapılan gün ile yapılmayan günde aldıkları ortalama enerji, protein ve karbonhidrat miktarları arasında fark bulunurken (p<0.05), alınan ortalama yağ miktarında fark bulunamamıştır (p<0.05). Bireylerin günlük ortalama enerji ve karbonhidrat alım miktarlarının tavsiye edilen alım miktarlarının altında olduğu, yağ miktarının ise tavsiye edilen alım miktarının üstünde olduğu saptanmıştır. Besin takviyesi kullanan bireylerin ortalama fiziksel aktivite düzeyi (PAL) değerinin besin takviyesi kullanmayan bireylerin ortalama PAL değerinden daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Besin takviyesi kullanan ve kullanmayan bireylerin vücut yağ yüzdesi, vücut yağ miktarı, yağsız vücut kütlesi yüzdesi ve vücut su yüzdesi değerleri arasında istatistiksel olarak fark bulunamazken, yağsız vücut kütlesi miktarı, vücut su miktarı ve bazal metabolik hız (BMR) değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0.05). Çalışma sonunda, bireylerin beslenme durumlarını geliştirmeleri gerektiği sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler: Sporcu beslenmesi, vücut geliştirme, fiziksel aktivite, besin takviyesi kullanımı, antropometri

Abstract:
Alpar, F. The investigation of nutrition, physical activity and usage of nutritional supplements of body builders. Hacettepe University Health Technology Institute Nutrition Sciences Master?s Thesis. Ankara, 2011. This study was conducted among fifty amateur male body builders, who have been training for at least two years, in five different commercial gyms in Ankara. General characteristics, nutritional habits, food consumption frequency, physical activity levels, supplement usage of the subjects were evaluated by suitable questionnaires and anthropometric measurements were taken. Seventy two percent of the subjects were found to use nutritional supplements and twenty eight percent of them were found not to use. Statistically significant difference was found between weight, height and body mass index of the subjects those who used nutritional supplements and those who did not (p<0.05). While the average daily intake of energy, protein and carbohydrate differ between the day of training and the day of rest (p<0.05), no significant difference was found in average daily intake of fat (p>0.05). The average daily intake of energy and carbohydrate are found to be below the recommended levels, whereas the intake of fat, was above the recommended levels. The average physical activity level (PAL) of the subjects used nutritional supplements was found higher than the subjects who did not use them (p<0.05). While no statistically significant difference was found between body fat percentage, body fat mass, fat free mass percentage and body water percentage among the subjects who used nutritional supplements and who did not, statistically significant difference was obtained between fat free mass, total body water and basal metabolic rate (BMR) (p<0.05). According to the result of the study, the subjects need to improve their nutritional habits.Key Words: Sports nutrition, body building, physical activity, usage of nutritional supplemets, anthropometry