Türkiye'de karayolları politika,uygulama ve çalışmalar
Highways in Turkey policy,application and studies
Yazar: SERAP SAROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. BİROL ÇETİN
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ulaşım = Transportation
Dizin: Kara yolları = Highways ; Otoyollar = Motorways ; Ulaşım = Transportation

Özet:
ÖZETUlaşım ülkelerin sosyal, kültürel, askeri ve ekonomik özellikleri üzerinde büyük öneme sahip olan bir sistemdir. Ulaştırma sektörü, ekonomik fonksiyonlarının genişliği dolayısıyla milli ekonominin kalkınma ve gelişmesinde büyük rol oynamaktadır. Bu durum tüm dünya tarafından kabul edilmiş ve ulaştırma sistemlerini geliştirmek için büyük çaba ve zaman harcanmıştır.Bir ekonominin büyümesi ve pazar için üretim yapabilmesi, özellikle ulaştırma ile haberleşme hizmet alt sektörlerinin gelişmesine bağlıdır. Buralardaki canlılık ve gelişmişlik ekonomik alandaki canlılığın en önemli göstergesidir.İç ve dış ticaretin geliştirilmesi, üretilen mal ve hizmetlerin gerektiği anda hızlı dağıtılması, asayişin sağlanması, gerektiğinde askeri ihtiyaçların karşılanabilmesi, ancak düzenli bir ulaştırma, özellikle de karayolu ulaştırma ağının oluşturulması ile mümkün olacaktır.Türkiye ulaştırma ekonomisinin farkına varmış ve Osmanlı Devletinden bu yana ulaştırma sistemlerini geliştirmek için çeşitli politikalar uygulamıştır. Osmanlı Devleti döneminde ve Cumhuriyetin ilk yıllarında daha çok demiryolu ulaşım sistemi kullanılmış ve geliştirilmeye çalışılmış, karayolları ikinci sırada kalmıştır. Karayolu ulaşım sisteminin 1950 yılından sonra değeri anlaşılmaya başlanmış, ancak ülkemizde (daha önceki yıllarda başlamış olmasına rağmen) daha çok 1960 yılından sonra önem kazanmaya ve yatırımlardaki payını artırmaya başlamıştır. Karayolu ulaştırması 1960'lı yıllardan sonra Beş Yıllık Kalkınma Planları içinde %90'ları bulan bir yükselişe geçmiştir. Karayolunun tercih edilmesinde maliyetinin az olması, seyahatlerin kısa sürmesi ve ülkenin her noktasına kolayca ulaşabilme imkanının var olması yatmaktadır.1960 yılından sonra karayolu ulaşım sistemine öncelik verilmiş olmasına rağmen karayollarının esas yükselişi 2002 yılı ve sonrası döneme rastlamıştır. 2002-2010 yılları arasında karayollarına büyük önem verilmiş, asfalt çalışmalarına ve bölünmüş duble yollara büyük yatırım bütçeleri ayrılmıştır. Böylece bu dönemde karayollarının sadece km. olarak uzunluğu artmamış, yollarda ileri teknoloji kullanılması ve mesafelerin tünellerle kısaltılması gibi çalışmalarla da büyük tasarruflar sağlanmıştır.Karayolları tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de çok yönlü etkiye sahip olmasına rağmen, bu alanda daha çok mühendislerin yaptığı çalışmalara rastlanmaktadır. Bu çalışmada ise karayollarını önemli kılan tüm bu durumlar göz önüne alınarak, Türkiye'de karayollarıyla ilgili dönemler itibariyle hangi politikaların kabul edilip uygulandığı, karayolu ulaşımı ile ilgili hangi çalışmaların yapıldığı belirlenip Türkiye'de karayollarında bugün gelinen nokta gözler önüne serilecektir.

Abstract:
ABSTRACTTransportation is an important system over the countries? economic social, cultural and military specialties. Transportation sector plays an important role on economys? development and progress because of the economic functions? width. This case is accepted all over the world and time and effort is wasted to develop the transportation systems.An economy can grow and produce for the market, especially the development of transport and communication services to sub-sector depends. Vitality and economic development in the area here in is the most important indicator of viabilityDevelopment of domestic and foreign trade, distribute produced goods and services immediately when needed, public order, supplying military services when needed will be possible only with a regular transportation especially by forming highway transportation network.Turkey has noticed the importance of transportation system and carried out different policies to develop the transportation system since Ottoman Empire. Railway transportation system is mostly used and tried to develop, highways were the second plan in the period of Ottoman Empire and in the first years of Republic. Highway transportation system?s value is understood after 1950 but in our country, it had its value after 1960s and started to increase its dividend in investments. After this period it rallied %90s dividend in the Five years recovery plans. It was chosen because it was cheap and there was a possibility to go everywhere in the country.Although after the year 1960 highway transportation system was the priority the main rising was 2002 and the next period. Between the years 2002-2010 highway transportation system was given importance, created budget for asphalt workings and divided double rooms. Consequently in this term not only highways? length was increased but also saved Money about the workings like advanced technology using and short the distance in tunnels.Although Highways has a multifaceted effect all over the world as our country one can see mostly the studies of engineers? in this field. But in this study, roads? important that makes this situation info consideration, taking in Turkey?s highways relevant periods as what policies are adopted are applied, road transport, with wcich studies are made of, were identified in Turkey roadways today, the point reached today will be laid before the eyes.