Necati Cumalı'nın tiyatro oyunlarında yer alan kadın kahramanların eğitimi
Education of female characters on Necati Cumali's dramas
Yazar: MAVİŞ UMAY GÜMÜŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ METİN OKTAY
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Cinsiyet = Gender ; Cumalı, Necati = Cumalı, Necati ; Eğitim = Education ; Kadın eğitimi = Women education ; Kadınlar = Women ; Tiyatro = Theatre ; Tiyatro oyunları = Theater plays ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature

Özet:
Necati Cumalı'nın tiyatro oyunlarında yer alan kadın kahramanların incelemesi yapılırken, kadının toplum hayatındaki yeri, aile ve çalışma hayatında kadına bakış, ataerkil toplumlarda kadının karşılaştığı güçlükler, anne, eş, sevgili, kız kardeş olarak kadının rolleri, kırsal kesimlerde ve kent hayatı içinde kadın kimliği, toplumsal cinsiyet kavramı üzerinden değerlendirilmeye çalışılmıştır. Bu doğrultuda toplumun kadına biçtiği rol, töre baskısı, erkek baskısı, kadının ikincil varlık olarak geride bırakılışı, zulme uğrayan ve direnen kadının durumu ve duruşu tespit edilmiştir. eğitimin önemi, özellikle kırsal kesimlerde yaşayan kadınların töreler doğrultusunda yetiştirilmeleri, okuma yazma bilmemelerinin doğurduğu olumsuzluklar, erkeklerin hatta hemcinslerinin onlara biçtiği rol ve bunu kabullenişleri eğitim ve eğitimsizlik noktasında ele alınmıştır. Kent yaşamında yer alan ve eğitim olanaklarına sahip kadınların yeri ve durumu kadının ve etrafındakilerin algısına göre değişiklik gösterebilmektedir. 
Çalışmanın amacı, Necati Cumalı'nın oyunlarında yer alan kadın oyun kişilerinin tespiti, değerlendirilmesi ve eğitim noktasında ele alınmasıdır. Bu bakımdan oyunlardaki kadın kahramanların değerlendirilmesi yapılırken yaş grupları, fiziksel ve ruhsal özellikleri, eğitim durumları, medeni durumları belirtilmiştir. Sosyal, kültürel, psikolojik açılardan ve toplumsal cinsiyet açısından kadın kimliklerine yönelik saptamalar yapılmaya çalışılmış ancak bazı oyun kişileri, oyunun başkişisini yansıtacak özellikler dışında herhangi bir nitelik göstermediğinde genel bir değerlendirmeyle ele alınabilmiştir.  
Anahtar Kelimeler:  Necati Cumalı, kadın eğitimi, cinsiyet.

Abstract:
In the study of analysing the heroines in the dramas of Necati Cumalı, the position of the women in the society, the view of women in family and working life, the difficulties faced by women in patriarchal societies, roles of women as mother, wife, lover, sister, women's identity in rural areas and urban life have been tried to be evaluated through gender concept.The concept of gender at social level refers to the patterns of femininity and masculinity as socially established, learnt phrases. In this respect, the role provided to women by society, the pressure of honour, the pressure of men, the women being left behind as a secondary entity, the situation and position of women who are persecated and resisting have been determined.While determining, the importance of education, especially in rural areas, the training of women in accordance with morals, the negativity resulted from illiteracy, the role of men and even the people of the same race, and acceptance of it have been taken into consideration in the point of education and non-education.The location and status of women in urban life with educational facilities may vary according to the perception of women and surroundings.
The aim of this study is to identify, evaluate and discuss the women's play persons taking part in the plays of Necati Cumalı at the point of education.In this respect, when evaluating female heroines in plays, age groups, physical and spiritual/mental characteristics, educational status, marital status were specified, social, cultural, psychological aspects and in terms of social gender the identities of women were tried to be determined, but some play characters have been dealt with by a general assessment when they show no qualification other than the features that reflect the play's main character.
Keywords: Necati Cumalı, female education, gender.