Multipl skleroz hastalarında servikal mobilizasyonun tonus, pozisyon hissi ve denge üzerine etkisi
The effect of cervical mobilization on tones, joint position sense and balance in patients with multiple sclerosis
Yazar: TUBA MADEN
Danışman: PROF. DR. KEZBAN BAYRAMLAR
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Duruş = Posture ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fizik tedavi yöntemleri = Physical therapy modalities ; Kas tonüsü = Muscle tonus ; Manuel terapi = Manuel theraphy ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Postural denge = Postural balance ; Servikal vertebra = Cervical vertebrae

Özet:
Çalışma, Multipl Skleroz hastalarında servikal mobilizasyonun tonus, pozisyon hissi ve denge üzerine etkisini araştırmak amacıyla yapıldı. Çalışmaya 14'ü kadın 2'si erkek olmak üzere toplam 16 birey dahil edildi. Çapraz geçişli dizayn edilen çalışmada bireyler rastgele yöntemle klasik rehabilitasyon ve servikal mobilizasyon tedavilerini farklı sırayla 4 hafta boyunca haftada 2 gün aldı. Tedaviler arasında bireyler 4 hafta arınma dönemi için bekletildi. Klasik rehabilitasyon için germe ve kuvvetlendirme, koordinasyon, denge ve yürüyüş egzersizlerinden oluşan bir program uygulanırken, servikal mobilizasyon için bu programa ek olarak servikal mobilizasyon eklem traksiyonu ve kaydırmalar ile yumuşak doku mobilizasyon tekniklerinden myofasyal gevşetme teknikleri uygulandı. Değerlendirmeler her iki tedavi programından önce ve sonra olmak üzere dört kere yapıldı. Bireylerin spastisitesi Modifiye Ashworth Skalası (MAS) ile; kasların viskoelastik özellikleri myotonPRO ile; eklem pozisyon hissi digital gonyometre ile; dengesi Berg Denge Ölçeği (BDÖ) ve Fonksiyonel Uzanma Testi (FUT)'yle; yürüme fonksiyonları Dinamik Yürüme İndeksi (DYİ) ve Zamanlı 25-Foot Yürüme Testi (T25W) ile değerlendirildi. Çalışmadan elde edilen sonuçlara bakıldığında, klasik tedaviyle birlikte verilen servikal mobilizasyonun spastisiteyi azalttığı ve hastaların dengesini iyileştirdiği gözlendi (p<0,05). Ancak pozisyon hissine yönelik klinik gelişmenin istatistiksel farklılığa ulaşamadığı tespit edildi (p>0,05). Sadece tonusun azaltılmasında sıra etkisi gözlenirken, öncelikle servikal mobilizasyonun yapılması ardından klasik fizyoterapinin uygulanmasının daha etkili olduğu gösterildi (p<0,05). Sonuç olarak tedavi etkinliği yönünden spastistenin azaltılması ve dengenin geliştirilmesi için servikal mobilizasyon uygulamalarının destekleyici olarak kullanılabileceği görüşüne varıldı. Servikal mobilizasyon uygulamalarının daha uzun tedavilerle pozisyon hissini geliştirebileceği düşünüldü. Ayrıca her iki uygulamanın spastisitede nöral ve non-nöral mekanizmayı etkileyerek birbirini tamamladığı görüldü. Farklı nörolojik hastalıklarda servikal bölge için manuel terapi protokolleri geliştirilerek uygulamaların etkinlikleri ve bu etkilerin ne kadar kalıcı olduğunu inceleyen çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Kas tonusu, Manuel terapi, Multipl skleroz, Postural kontrol, Servikal Bölge.

Abstract:
This study was carried out to investigate the effect of cervical mobilization on tone, sense of position and balance in patients with Multiple Sclerosis. A total of 16 individuals, 14 women and 2 men, were included in the study. In the study designed as crossover, individuals received classical rehabilitation and cervical mobilization treatments 2 days a week for 4 weeks in different order by random method. Individuals were kept for a 4-week washout period between treatments. It was treated with stretching, strengthening, coordination, balance and walking exercises for classical rehabilitation while it was treated with joint traction and sliding techniques and soft tissue mobilization techniques myofascial relaxation were applied for cervical mobilization in addition to classical rehabilitation. The patient evaluations were administered for four times, before and after both treatment programs. Spasticity assessed with the Modified Ashworth Scale (MAS); muscles's viscoelastic properties assessed with myotonPRO; joint position sense with digital goniometer; balance assessed with the Berg Balance Scale (BBI) and the Functional Reach Test (FRT); gait functions assessed with Dynamic Gait Index (DGI) and with the Timed 25-Foot Walking Test (T25W). As a result of the study, it was observed that cervical mobilization in addition to classical therapy regulated the muscle's tones and improved the balance of the patients (p<0.05). However, it was determined that clinical development regarding the joint position sense did not reach statistical difference (p>0.05). The period effect was observed only in reducing the tone, it was shown that first cervical mobilization followed by classical physiotherapy program was more effective (p<0.05). In conlucion, cervical mobilization applications could be used as supportive for the reducing the tone, improvement of the proprioceptive system and improvement of balance in terms of treatment efficiency. In addition, we see that both applications complement each other by affecting neural and non-neural mechanisms in spasticity. There is a need for studies investigating the effectiveness of applications by developing manual therapy protocols for the cervical region in different neurological diseases and how permanent these effects are.

Keywords: Muscle tones, Manual therapy, Multipl sclerosis, Postural control, Cervical region.