8. sınıf Türkçe ders kitabında yer alan şiir ve okuma metinlerinin kültürel ögeler açısından değerlendirilmesi
Evaluation of the poetry and reading texts in the 8th grade Turkish textbook in terms of cultural items
Yazar: ÖZLEM KIRKKESELİ
Danışman: DOÇ. DR. SEMRA ALYILMAZ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Eğitim = Education ; Kitaplar = Books ; Kültür = Culture ; Kültürel ögeler = Cultural facts ; Okuma metinleri = Reading texts ; Türkçe = Turkish ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Şiir = Poem

Özet:
Bu araştırmanın amacı, 8.sınıf Türkçe ders kitabında yer alan şiirlerde ve okuma metinlerinde kültürel ögelere ne ölçüde yer verildiğini değerlendirmektir. 8. sınıf Türkçe ders kitabında yer alan şiirler ve okuma metinleri Tomalin ve Stempleski'nin (1993) kültüre yönelik yaptığı sınıflandırma doğrultusunda incelenmiştir. Nitel bir araştırma olan bu çalışmada veriler doküman incelemesi yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde nitel analiz tekniklerinden içerik analizi kullanılmıştır. Tomalin ve Stempleski'nin (1993) kültüre yönelik yaptığı sınıflandırma doğrultusunda incelenen şiirlerde ve okuma metinlerinde ürüne, düşünceye, davranışa yönelik temalar ve bu temalarla ilişkili kodlar tespit edilmiştir. Elde edilen veriler tablolar hâline getirilmiş, detaylı şekilde alt açıklamalara yer verilmiştir. İncelemede en az etik normlar temasına ait unsurlar, en fazla günlük yaşam temasına ilişkin kodlar tespit edilmiştir. Araştırmanın kuramsal çerçeve kısmında; kültürün tanımına ve özelliklerine, dilin tanımı ve özelliklerine, dil ve kültür ilişkisine, kültürel ögelerin tanımına, kültürün ögeleri şablonunda ürüne, düşünceye ve davranışa yönelik yer alan temalara (Edebiyat, folklor, sanat, müzik, mimari, inanışlar, değerler, etik normlar, gelenek ve görenekler, âdet, töre ve alışkanlıklar, giyim kuşam, yiyecekler, gündelik yaşam), değerlerin tanımına ve değerler eğitimine, Türkçe dersi ve önemine, çalışılan konu ile ilgili yapılan araştırmalara yer verilmiştir. Araştırma sonucunda, şiir metinlerinde ve okuma metinlerinde; edebiyat, folklor, sanat, müzik, mimari, inanışlar, değerler, etik normlar, gelenek ve görenek, âdet, töre, alışkanlık, giyim kuşam, yiyecekler, gündelik yaşam temalarına ilişkin kodlar belirlenmiştir. Araştırma materyali olarak incelenen Türkçe ders kitabında yer alan okuma metinlerinde, birkaç metin dışında çok fazla kültürel ögenin olduğu tespit edilmiştir. Şiirlerde, okuma metinlerine göre daha az kültürel öge elde edilmiştir. Sonuç olarak incelediğimiz 8. Sınıf Türkçe ders kitabında yer alan metinlerde kültürel öge ve unsurlarına iyi seviyede yer verildiği tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Dil, kültürel öge, 8. sınıf Türkçe ders kitabı, nitel araştırma.



Anahtar Sözcükler: Dil, Kültürel öge, 8. sınıf Türkçe ders kitabı, nitel araĢtırma.

Abstract:
The aim of this research is to evaluate the extent to which cultural objects are included in poetry and reading texts in the 8th grade Turkish textbook. The poems and reading texts in the 8th grade Turkish textbooks were examined in the direction of Tomalin and Stempleski's (1993) classification for culture. In this study, which is a qualitative research, the data were collected by means of a document review. In the evaluation of the data, from the qualitative analysis techniques, content analysis was used. In poems and reading texts examined by Tomalin and Stempleski (1993) for the cultural classification, the themes related to the product, the thought, the behavior and the codes related to these themes were determined. The obtained data were transformed into tables and sub-explanations were given in detail. In the study, that the codes related to the theme of ethical norms were the fewest and the codes related to the daily life theme were the most was determined. In the theoretical framework of the study; definition and characteristics of culture, definition and characteristics of language, language and culture relation, the definition of cultural elements, the theme of the product in cultural objects, themes that are focused on the idea and behavior (Literature, folklore, art, music, architecture, beliefs, values, ethical norms, tradition), the definition of values and values education, Turkish lesson and its importance, and researches on the subject studied were included. At the end of the research, in poetry texts and reading texts; Codes related to literature, folklore, art, music, architecture, beliefs, values, ethical norms, traditions and customs, customs, clothing, foods, everyday life themes were identified. In the reading texts in the 8th grade Turkish textbook which is examined as research material, it has been determined that cultural texts are found in sufficient level except a few texts. In poetry texts, fewer cultural items were identified than reading texts. As a result, it has been determined that cultural factors and elements in the texts in the 8th grade Turkish textbook which we examined are given place adequately. Keywords: Language, cultural item, 8th grade Turkish textbook, the quality inquiry.



Keywords: Language, cultural item, 8th grade Turkish textbook, the quality
inquiry