Sağlık ekonomisi çerçevesinde sağlık hizmetleri ve sağlık harcamalarının karşılaştırmalı analizi: OECD ülkeleri ve Türkiye örneği
Comparative analysis of health services and health expenditures in health economics framework: In case of OECD countries and Turkey
Yazar: NİLÜFER LOŞ
Danışman: PROF. DR. CEM SAATCİOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; OECD ülkeleri = OECD countries ; Sağlık ekonomisi = Health economics ; Sağlık harcamaları = Health expenditures ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Sağlık politikası = Health policy

Özet:
Sağlıklı bireylerden oluşan bir toplum; ülke için, sosyal ve siyasi fayda üretmenin yanı sıra beşeri sermayenin kalitesinin yükselmesi açısından ekonomik performansa da katkıda bulunmaktadır. Ekonomi ile sağlık arasındaki bu yakın ilişki, çok sayıda araştırmanın zeminini oluşturmaktadır ve bu çalışmalar sağlık ekonomisinin doğmasını sağlamıştır. Sağlık ekonomisi konusunda ortaya konulan teorik ve uygulamalı çalışmalar, sağlık ve ekonomi ilişkisinin anlaşılmasını ve bu ilişki üzerinden etkili sağlık politikaları üretilmesini sağlamak açısından önemlidir.
Bu çalışmada OECD'ye üye 34 ülkenin sağlık hizmetleri ve sağlık harcamaları ile ilgili göstergeleri kullanılarak, çok boyutlu ölçekleme analizi ile ülkelerin birbirlerine olan benzerliklerinin ve farklılıklarının ortaya konulması amaçlanmıştır. Analizde elde edilen boyutlara göre ülkelerin koordinatları Öklid Uzaklığı Grafiği'ne yansıtılmış ve ülkelerin birbirlerine göre konumları elde edilmiştir. Ülkelerin konumları, benzerlikler ve farklılıkları ele alınarak ülkeler yedi farklı gruba ayrılmıştır. Çalışmada gerçekleştirilen çok boyutlu ölçekleme analizi sonucunda Türkiye'nin en yüksek benzerlik gösterdiği ülkenin Meksika olduğu görülmektedir. Türkiye'nin en farklı olduğu ülkeler ise ABD, İsviçre ve Norveç'tir.


Anahtar Kelimeler: Sağlık ekonomisi, sağlık hizmetleri, sağlık harcamaları, OECD.

Abstract:
A society that consists healthy individuals has contribution to economical performance in point of the rising of human capital as well as generating social and political benefits for the country. The closer relationship between economy and health that forms the basis of a lot of studies and those studies led to the emergence of health economics. The theoretical and practical studies reveal about the health economics are important because of  the understanding the relationship between health and economy and ensuring effective health policies to be produced through this relationship.
In this study,the aim is to propound the similarities and differences with each other countries via using indicators of 34 countries which members of OECD, using multi dimentional scaling.The coordinates of the country according to the sizes obtained in the analysis had reflected in the Euclidean Distance chart and the relative positions of the countries had obtained.The countries had divide by seven different group according to position of countries, similarities and differences. As a result of the multi dimentional scaling analysis that in this study, Turkey is seen as the highest similarity showed that the country of Mexico. And according to selected indicators, Turkey is the country which is the most diverse US, Switzerland and Norway.


Key Words: Health economics, health services, health expenditures, OECD