Laparoskopik sleeve gastrektomi cerrahisinde eksternal oblik interkostal sinir bloğunun postoperatif akut ağrı üzerine etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects of external oblique intercostal nerve block on postoperative acute pain in laparoscopic sleeve gastrectomy surgery
Yazar: ELİF SARIKAYA ÖZEL
Danışman: PROF. DR. CENGİZ KAYA
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç: Laparoskopik sleeve gastrektomi (LSG), dünya genelinde yaygın olarak uygulanan bariatrik prosedürlerden biridir ve minimal invaziv bir yöntem olmasına rağmen hastalar, postoperatif dönemde genellikle orta veya şiddetli ağrı yaşamaktadır. Fasiyal plan blokları, günümüzde multimodal analjezinin bir parçası olarak giderek daha fazla tercih edilmektedir. Eksternal oblik interkostal blok (EOIB), nispeten yeni bir fasyal plan bloğu olup, literatürde etkinliği ile ilgili umut verici çalışmalar bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, LSG cerrahisi geçiren hastalarda preoperatif dönemde yapılan EOIB'un postoperatif ilk 24 saatte kümülatif opioid tüketimi üzerindeki etkisini araştırmaktır.
Tezin hipotezi (Ha): LSG cerrahisi geçiren hastalarda, preoperatif dönemde uygulanan EOIB ile kontrol grubu arasında, postoperatif 24 saatlik tüketilen kümülatif opioid miktarları açısından anlamlı düzeyde farklılık vardır.
Gereç ve yöntem: Prospektif, randomize kontrollü, tek kör, tek merkez, paralel, çift kol klinik çalışma olarak planlanan çalışmamıza Ondokuz Mayıs Üniversitesi Klinik Araştırmalar ve Fakülte Etik Kurul ve T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumundan gerekli onaylar alındıktan sonra; elektif LSG cerrahisi planlanan 18-65 yaş arası, Amerikan Anestezistler Derneği (ASA) fiziksel durumu II-III olan ve Vücut kitle indeksi (VKİ)>35 kg/m2 olan 60 hasta dahil edildi. Hastalar; EOIB grubu ve kontrol grubu olmak üzere 30'ar kişilik iki gruba ayrıldı. EOIB grubunda multimodal analjeziye ek olarak EOIB (toplam volüm 60 ml %0,25 bupivakain+1:400000 adrenalin) uygulanırken, kontrol grubuna herhangi bir rejyonel teknik uygulanmadı. Hastalar postoperatif ilk 24 saat hasta kontrollü analjezi (HKA) cihazı ile takip edildi. Hastaların tamamına cerrahi işlem için genel anestezi ve postoperatif dönemde morfin ile hasta kontrollü analjezi (talep edilen doz 20 µg/kg, kilitli kalma süresi 10 dakika, 4 saatlik limit total hesaplanan dozun %80'i olacak şekilde) uygulandı. İntra-operatif remifentanil infüzyon hızı 0,1-0,25 mcg/kg/dk, O2/hava (FiO2 %40) ve sevofloran ile birlikte, bazal hemodinamik değerlerin %20 değişikliğine izin verilecek şekilde düzenlenerek kayıt edildi. HKA'dan morfin talebine rağmen istirahat sayısal derecelendirme ölçeği (NRS) skoru≥4 olduğunda kurtarma analjezisi, 25 mg IV meperidin (ayılma ünitesinde) ve 50 mg IM meperidin (serviste) uygulandı. Kurtarma analjezisi olarak kullanılan IM ve IV meperidin miktarı; opioid eş analjezik doz hesaplayıcı ile IV mg morfin eşdeğeri (MME) olarak hesaplandı. Hesaplanan IM ve IV meperidin MME miktarı da HKA'dan talep edilen morfin miktarına eklenerek 12 ve 24 saatte tüketilen kümülatif opioid miktarı olarak kaydedildi. Postoperatif dönemde; ilk 24 saatlik kümülatif opioid tüketimine ilave olarak, ilk 12 saatlik kümülatif opioid tüketimi, postoperatif 0.-3.-6.-12.-18.-24. saatlerdeki ağrı (istirahatte ve aktivite) skorları, hasta memnuniyetinin ve ağrı yönetiminin kalitesi, bulantı-kusma skorları, intraoperatif remifentanil tüketim miktarı, hasta kontrollü analjeziden ilk morfin talep zamanı, kurtarma analjezi gereksinimi, hemodinamik parametreler ve komplikasyonlar kaydedildi.
Bulgular: EOIB grubunda ameliyat sonrası ilk 24 saatte tüketilen kümülatif opioid tüketim miktarı kontrol grubundan anlamlı olarak daha düşüktü (p<0,001). Ayrıca, ameliyat sonrası ilk 12 saatte tüketilen kümülatif opioid tüketim miktarı kontrol grubundan anlamlı olarak daha düşüktü (p<0,001). Grupların demografik verileri, hemodinamik parametreleri, kurtarma analjezisi gereken hasta sayısıları benzer olup, EOIB grubunda olan hastaların kontrol grubundaki hastalara göre postoperatif 0.-3.-6.-12.-18.-24. saat istirahat ve aktivite NRS skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,001). Ayrıca EOIB grubunda, hasta memnuniyetinin ve ağrı yönetiminin kalitesi, bulantı-kusma skorları, intraoperatif remifentanil tüketim miktarı, hasta kontrollü analjeziden ilk morfin talep zamanı bakımından kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,001). Her iki grupta da blok ya da ilaçla ilişkili herhangi bir komplikasyona rastlanmadı.
Sonuç: Çalışmamız multimodal analjezinin bir parçası olarak preoperatif dönemde uygulanan EOIB'nin LSG cerrahisi geçiren hastalarda akut ağrı üzerine etkin bir analjezi sağladığını göstermiştir.
Anahtar Sözcükler: Laparoskopi; Gastrektomi; Akut ağrı; Postoperatif Ağrı; Rejyonel Anestezi; Sinir Bloğu

Abstract:
Objectives: Laparoscopic sleeve gastrectomy (LSG) is one of the most commonly performed bariatric procedures worldwide. Despite being a minimally invasive method, patients often experience moderate to severe pain in the postoperative period. Fascial plane blocks are increasingly preferred as part of multimodal analgesia, especially for patients with limited medication options or hypersensitivity to these drugs. EOIB, a relatively new fascial plane block, has shown promising results in the literature regarding its efficacy. This study aims to investigate the effect of preoperative EOIB on cumulative opioid consumption in the first 24 hours postoperatively in patients undergoing LSG surgery.
Hyposet of the thesis: There is a significant difference in the cumulative opioid consumption in the first 24 hours postoperatively between the EOIB group and the control group in patients undergoing LSG surgery.
Materials and Methods: This prospective, randomized controlled, single-blind, single-center, parallel, double-arm clinical study was conducted after obtaining necessary approvals from the Ondokuz Mayıs University Clinical Research and Faculty Ethics Committee and the Turkish Ministry of Health's Turkish Medicines and Medical Devices Agency. Sixty patients aged 18-65 years, scheduled for elective LSG surgery, with an American Society of Anesthesiologists (ASA) physical status of II-III, and a body mass index (BMI) >35 kg/m² were included in the study. The patients were divided into two groups of 30 each: the EOIB group and the control group. In the EOIB group, EOIB (total volume of 60 ml 0.25% bupivacaine + 1:400000 adrenaline) was administered in addition to multimodal analgesia, whereas no regional technique was applied in the control group. Patients were monitored with a patient-controlled analgesia (PCA) device for the first 24 hours postoperatively. All patients received general anesthesia for the surgical procedure and patient-controlled analgesia with morphine in the postoperative period (demand dose 20 µg/kg, lockout interval 10 minutes, 4-hour limit set at 80% of the total calculated dose). Intraoperative remifentanil infusion was adjusted to 0.1-0.25 mcg/kg/min, with O2/air (FIO2 40%) and sevoflurane, allowing a 20% variation in baseline hemodynamic values, and was recorded. Rescue analgesia was provided with 25 mg IV meperidine (in the recovery unit) and 50 mg IM meperidine (on the ward) if the resting NRS score was ≥4 despite morphine requests from the PCA. The amount of IM and IV meperidine used for rescue analgesia was converted to IV mg morphine equivalents (MME) using an opioid equianalgesic dose calculator. The calculated IM and IV meperidine MME amounts were added to the morphine amount requested from the PCA and recorded as cumulative opioid consumption at 12 and 24 hours. In the postoperative period, in addition to the cumulative opioid consumption in the first 24 hours, the cumulative opioid consumption in the first 12 hours, pain (at rest and activity) scores at postoperative 0, 3, 6, 12, 18, and 24 hours, patient satisfaction and quality of pain management, nausea and vomiting scores, intraoperative remifentanil consumption, time to first morphine request from the PCA, need for rescue analgesia, hemodynamic parameters, and complications were recorded.
Results: The cumulative opioid consumption in the first 24 hours postoperatively was significantly lower in the EOIB group compared to the control group (p<0.001). Additionally, the cumulative opioid consumption in the first 12 hours postoperatively was significantly lower in the EOIB group than in the control group (p<0.001). Demographic data, hemodynamic parameters, and the number of patients requiring rescue analgesia were similar between the groups. However, there was a statistically significant difference in the rest and activity NRS scores at postoperative 0, 3, 6, 12, 18, and 24 hours between the EOIB group and the control group (p<0.001). Furthermore, patient satisfaction and quality of pain management, nausea and vomiting scores, intraoperative remifentanil consumption, and the time to first morphine request from the PCA were significantly lower in the EOIB group compared to the control group (p<0.001). No complications related to the block or the medication were observed in either group.
Conclusion: Our study demonstrated that preoperatively administered EOIB provides effective analgesia for acute pain in patients undergoing LSG surgery as part of multimodal analgesia.
Keywords: Laparoscopy; Gastrectomy; Acute pain; Postoperative pain; Regional anesthesia; Nerve block