Prematüre yenidoğanların ebeveynlerine uygulanan web tabanlı eğitimin bebeğin bakımına yönelik özgüven ve kaygı düzeylerine etkisi
Effect of web based education which has been applied to parents of premature infants to anxiety and self-confidence
Yazar: DENİZ BATMAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SİBEL ŞEKER
Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Aile eğitimi = Family education ; Anksiyete = Anxiety ; Bebek bakımı = Infant care ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Ebelik = Midwifery ; Sağlık eğitimi = Health education ; Web tabanlı eğitim = Web based education ; Öz güven = Self confidence ; İnternet = Internet

Özet:
Araştırma, prematüre yenidoğanların ebeveynlerine uygulanan web tabanlı eğitimin bebeğin bakımına yönelik özgüven ve kaygı düzeyleri üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla ön test- son test kontrol gruplu düzende yarı-deneysel olarak yapılmıştır. Araştırmaya basit randomizasyon yöntemi ile belirlenen çalışma grubuna 87, kontrol grubuna 85 olmak üzere toplam 172 prematüre yenidoğan ebeveyni alınmıştır. Araştırma verileri ebeveynleri ve bebeği tanıtıcı bilgi formu, son test değerlendirme formu, Pharis Özgüven Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği ile toplanmıştır. Çalışma grubundaki ebeveynlere prematüre bebek ve özellikleri, bebeğin evde yaşamı, ebeveyn-bebek ilişkisi, prematüre bebeğin bakımı, taburculuk sonrası izlemi, sık görülen sağlık sorunları ve acil durumlara ilişkin 3 haftalık eğitim ve danışmanlık programı http://kuvozdehayatvar.com isimli web sitesi üzerinden yürütülmüştür. Kontrol grubundaki ebeveynlerin veri toplama aşaması tamamlandıktan sonra hazırlanan web sitesinden faydalanmaları sağlanmıştır. Çalışmada eğitimin etkinliğini çalışma ve kontrol grupları ile ön test ve son test Pharis Özgüven Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği puanları karşılaştırılarak değerlendirilmiştir.
Eğitim öncesi çalışma grubundaki ebeveynlerin Pharis Özgüven Ölçeği puan ortalamaları (çalışma: 39,00±20,0; kontrol: 45,36±12,28; p=0,000) kontrol grubundaki ebeveynlerinkine göre daha düşük olduğu ve bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Web tabanlı eğitim sonrasıda ise çalışma grubundaki ebeveynlerin Pharis Özgüven Ölçeği puan ortalamaları (çalışma: 55,78±8,44; kontrol: 45,91±11,62; p=0,000) kontrol grubundaki ebeveynlerinkine göre daha yüksek olduğu ve bu farklılığın istatistiksel olarak önemli olduğu saptanmıştır.
Çalışma grubundaki ebeveynlerin eğitim öncesi dönemde Beck Anksiyete Ölçeği puan ortalamaları (çalışma: 28,35±11,81; kontrol: 23,11±11,39; p=0,004) kontrol grubundaki ebeveynlerinkine göre daha yüksek özellikte olduğu ve gruplar arası farkın önemli olduğu belirlenmiştir. Web tabanlı eğitim sonrası ise çalışma grubundaki ebeveynlerin Beck Anksiyete Ölçeği puan ortalamaları (çalışma: 12,05±5,76; kontrol: 20,55±7,60; p=0,000) kontrol grubundaki ebeveynlerin puan ortalamalarına göre daha düşük olduğu ve bu farkın istatistiksel olarak önemli olduğu saptanmıştır.
Çalışmada web tabanlı eğitimin prematüre yenidoğanların ebeveynlerinin bebek bakımına yönelik özgüveni artırma ve kaygı düzeylerini azaltmada etkili olduğu sanucuna varılmıştır. Web tabanlı eğitim yönteminin prematüre yenidoğanların ebeveynlerine yönelik eğitim ve danışmanlık yapan ebe/hemşire ve diğer sağlık çalışanları tarafından kullanılması ve yaygınlaştırılması ile ebeveynlerin özgüven ve kaygı düzeyleri olumlu yönde etkilenerek, prematüre yenidoğanların bakım ve gelişimine katkı sağlanabilir.

Anahtar Kelimeler: Prematüre, web tabanlı sağlık eğitimi, internet eğitim programı, internet, aile eğitimi, özgüven, kaygı, ebelik.

Abstract:
The study was carried out semi-experimentally in the order of pretest- posttest control group in order to assess the efficiency of web based education which has been applied to parents of premature infants to concern level and confidence level for their baby care ability. One hundred seventy two parents of one hundred forty premature infants were taken to study, 87 of whom were to the intervention group and 85 of whom to control group which were determined through randomization method. Data of the study were collected via a question inquiry form of identifier of parents and newborn, rating form of posttest, Pharis Self-confidence Scale and Beck Anxiety Inventory. Consultation programme, given to parents of infants in the intervention group, relating to traits of premature infants, infants's life at house, relation of parent-infant, premature newborn care, observation after discharge from hospital, common desease problems and for 3 weeks education about the cases of emergency, conducted through http://kuvozdehayatvar.com website. parents, in the control group, after being concluded of gathering data process, permitted to benefit from the website. Parents, in the control group, after being concluded of gathering their data process, permitted to benefit from the website. Education's efficiency, in research, assessed by comparing the control groups and intervention groups, and Pharis Self-confidence Scale, Beck Anxiety Inventory of both pretest and posttest.
Before the training it was determined that Pharis Self-confidence Scale score medians in the study group (intervention: 39,00±20,0; control: 45,36±12,28; p=0,000) were lower than those of the parents in control group and this difference was statically significant. After the training, it was determined that Pharis Self-confidence Scale score medians in the study group (intervention: 55,78±8,44; control: 45,91±11,62) were higher than those of the parents in control group and this difference was statically significant.
In the study group was determined that Beck Anxiety Inventory score medians (intervention: 28,35±11,81; control: 23,11±11,39) were higher than those of the parents in control group and this difference was statically significant. After the training, it was determined that Beck Anxiety Inventory score medians in the study group (intervention: 12,05±5,76; control: 20,55±7,60) were lower than those of the parents in control group and this difference was statically significant.
In the light of the research results, "while web based education which has been applied to parents of premature infants succeeded in decreasing the level of anxiety, increased the self-confidence for newborn-care. With using and having web based education prevailed by midwife/nurse and other healthcare providers, give education and information to the parents of premature infants, as confidence and anxiety level of the parents are effected in positive way, premature newborn-care and growing of newborn can be improved.

Key words: Premature, web based health education, internet education programme, internet, parents education, self-confidence, anxiety, midwifery.