Otozomal dominant polikistik böbrek hastalığında serum fibroblast growth faktör 23 düzeyi ile inflamasyon ve ateroskleroz ilişkisi
The relationship of serum fibroblast growth factor 23 and inflammation and atherosclerosis in autosomal dominant polycystic renal disease
Yazar: BİROL OCAK
Danışman: DOÇ. DR. GÜRCAN KISAKOL
Sağlık Bakanlığı / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Nefroloji = Nephrology

Özet:
Amaç: Kardiyovasküler (KV) hastalıklar Otozomal Dominant Polikistik Böbrek Hastalığında (ODPBH) en önemli mortalite nedenidir. ODPBH'de KV hastalıkların etyolojisi aydınlatılamamıştır. İleri evre kronik böbrek hastalarında yüksek serum Fibroblast Growth Factor 23 (FGF23) düzeylerinin KV hastalık riskini arttırdığı gösterilmiştir. Çalışmamızda böbrek fonksiyonları henüz bozulmamış kalsiyum fosfor metabolizması normal olan ODPBH'de serum FGF23 düzeyini ve FGF23'ün erken dönem KV anormalliklerle olan ilişkisini araştırmayı amaçladık.
Gereç ve yöntem: Çalışmaya aile hikayesi, klinik bulgular ve görüntüleme yöntemleri ile kesin tanı almış, böbrek fonksiyonları henüz bozulmamış olup (Evre 1: eGFR > 90 ml/dk/m² ve Evre 2: eGFR 60-89 ml/dk/m²), kalsiyum fosfor metabolizması normal olan erken evre ODPBH ile takip edilen 40 hasta ile 40 sağlıklı kontrol grubu alındı. Hasta ve kontrol grubunun açlık serum FGF23 düzeyleri ile karotis arter intima media kalınlığı (KİMK) ve ekokardiyografi bulguları karşılaştırıldı.
Bulgular: Çalışmamızda ODPBH grubunda median serum FGF23 düzeyi hasta grubunda 244,9 pg/ml (Minumum-Maksimum:181,6-963,0) saptanırken, kontrol grubunda 219,6 pg/ml (Minumum-Maksimum:34,4-493,7) saptandı (p<0,001). Yapılan ekokardiyografik değerlendirme sonucunda kontrol grubuna göre ODPBH grubunda sol ventrikül diyastol sonu çapı (SVDSÇ), sol ventrikül kitlesi (MASS), sol ventrikül kitle indeksi (MASSİ) ve KİMK istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulundu. Hasta grubunda yapılan korelasyon analizinde serum FGF23 düzeyi ile kardiyovasküler risk faktörü olarak belirlenen KİMK, SVDSÇ, MASS, MASSİ, CRP arasında istatistiksel anlamlı korelasyon saptanmadı.
Tartışma ve sonuç: Çalışmamızda erken evre ODPBH'de KİMK ve serum FGF23 düzeyi yüksek bulunmuştur. Bu sonuçlar FGF23'ün ODPBH'de klasik KV risk faktörleri ile açıklanamayan KV olay sıklığındaki artışta rol alan faktörlerden birisi olabileceğini düşündürmektedir.
Anahtar Kelimeler: fibroblast growth factor 23, otozomal dominant polikistik böbrek hastalığı, ateroskleroz.

Abstract:
Aim: Cardiovascular (CV) disease is the most important cause of mortality in Autosomal Dominant Polycystic Kidney Disease (ADPKD). The etiology of CV disease in ADPKD has not been explained clearly. High serum Fibroblast Growth Factor 23 (FGF23) levels were shown to increase the risk of CV disease in the end-stage chronic kidney disease. In our study, we aimed to investigate the association between serum FGF 23 and early-stage CV abnormalities in ADPKD patients with normal renal functions and normal calcium-phosphorus metabolism.
Materials and methods: Forty healthy controls and 40 patients with early-stage ADPKD, who were diagnosed with family history, clinical signs, and imaging techniques and have normal kidney functions (stage 1 eGFR > 90 ml/sc/m2, stage 2 eGFR 60-89 ml/sc/m2) and calcium-phosphorus metabolism were enrolled into the study. Fasting serum FGF 23 levels, carotid artery intima-media thickness (CIMT), and echocardiographic findings were compared between patients and the control group.
Results: In our study, we found that the median serum FGF23 level was 244.9 pg/ml (Minumum-Maximum:181.6-963) in patients and 219.6 pg/ml (Minimum-Maximum:34.4-493.7) in the control group (p<0.001). We found that measurements of left ventricular end-diastolic diameter (LVEDD), left ventricular mass (MASS), left ventricular mass index (MASSI) and CIMT were higher in ADPKD patients when compared to the control group using standard echocardiographic techniques. However, there is no statically significant correlation between serum FGF23 levels and CIMT, LVEDD, MASS, MASSI, and CRP which are determined as cardiovascular risk factors.
Discussion and conclusion: In the present study, CIMT and serum levels of FGF23 were found to be high in the early stages of ADPKD. These results suggest that serum FGF23 might be one of the contributing factors increasing the frequency of CV events that can not be explained by traditional CV risk factors, in ADPKD.
Keywords: fibroblast growth factor 23, autosomal dominant polycystic kidney disease, atherosclerosis.