Proje okullarındaki okul müdürlerinin rol ve yeterliklerinin hesap verebilirlik açısından incelenmesi
Examining the roles and competencies of principals of project schools in terms of accountability
Yazar: FİKRİYE USUL
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM KOCABAŞ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration ; Proje okullar = Project schools ; Yeterlilik = Sufficiency ; Yönetsel roller = Managerial roles ; Yönetsel yeterlik = Managerial competence

Özet:
Araştırmanın amacı, proje okullarında görev yapan okul müdürlerinin rol ve yeterliklerinin okul müdürlerinin görüşlerine dayanarak hesap verebilirlik açısından incelenmesidir. Araştırma, olgu bilim (fenomenoloji) deseni kullanılarak yapılan nitel bir araştırmadır. Çalışma grubu, maksimum çeşitlilik yöntemi ile İstanbul'daki en fazla bilinen proje okulları arasından seçilmiştir. 2019-2020 eğitim öğretim yılında proje okulu olan Fen Lisesi, Anadolu Lisesi, Sosyal Bilimler Lisesi ve Anadolu İmam Hatip Liselerinde görev yapan 12 okul müdürü ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırmacı tarafından alanyazın taranarak ve uzman görüşleri alınarak hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler 2019-2020 eğitim öğretim yılının birinci döneminde tamamlanmıştır. Görüşmeler esnasında ses kayıt ve not alma yöntemleri kullanılarak veriler kayıt altına alınmıştır. Görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizi yöntemi kullanılarak kodlanmış, benzer kategorilerin birleşiminden meydana gelen 3 tema bulunmuştur. Bunlar eğitimde denetim, bütünsellik ve eğitimin işleyişidir. Bu bağlamda proje okul müdürlerinin yönetici ve öğretmen kadrosunu belirleyebilme hakkına sahip oldukları için hesap verme konusunda kendilerini birincil sorumlu olarak gördükleri belirlenmiştir. Okul müdürlerinin okullarının ve öğrencilerin gelişimi için iç ve dış paydaşları ile her konuda iş birliği yaptıkları sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerini seçen, öğrencilerinin sınav sonuçlarına göre bu okullara yerleştirildiği hususu göz önünde bulundurulduğunda proje okul müdürlerinden birer öğretim lideri olarak öğretmenlerin ihtiyaçlarını karşılayan, öğrencilerin beklentilerine cevap verebilen ve etkili iletişim becerilerine sahip bireyler olmaları beklenmektedir.

Abstract:
The aim of this research is to examine the roles and competencies of school principals working in project schools in terms of accountability, based on the views of school principals. This is a qualitative research which is based on the phenomenology design. The working group is determined as 12 project schools' principals in İstanbul during the 2019-2020 academic year. Face to face interviews were held with the schools' principals who are working at Science, Anatolian, Social Sciences and Anatolian Religious high schools, by using maximum variation sampling method. The interviews were carried out in the first semester of the 2019- 2020 academic year using the interview technique with the semi-structured interview. The interview form for collecting data is based on the reviewed literature. During the interviews, the data is recorded using techniques such as sound recording and taking notes. The data obtained from the interviews are coded using content analysis method and different themes such as supervision, the functioning of education and integrity are obtained. In this context, it is indicated that project school principals felt themselves accountable most since they have a right to determine the managers and teachers they want to work with. It came to the conclusion that school principals cooperate with their internal and external stakeholders in all matters for the development of their schools. Considering the fact that their students are placed in these schools according to the exam results, the project principals are expected to be individuals who meet the needs of the teachers, meet the expectations of the students and have effective communication skills.