Problem çözme basamaklarına göre yapılandırılmış görsellerin 6, 7 ve 8. sınıf işitme engelli öğrencilerin yazma becerileri ve tutumlarına etkisi
The effects of visuals configured according to levels of problem solving on writing skills and attitudes of the hearing impaired students at 6th, 7th and 8th grades
Yazar: BÜNYAMİN SARİKAYA
Danışman: PROF. DR. MUHSİNE BÖREKÇİ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Görsel okuma = Visual reading ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Problem çözme = Problem solving ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yazma becerisi = Writing skills ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; İşitme engelli çocuklar = Hearing impaired children ; İşitme engelliler = Hearing impaired

Özet:
Bu deneysel çalışmada problem çözme basamada problem çözme basamakları dikkate alınarak hazırlanmış görsel materyallerin 6., 7., 8. sınıf işitme engelli öğrencilerin yazma beceri ve tutumlarına etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bunun için problem çözme basamaklarına göre yapılandırılmış görsellerden oluşan etkinlikler kullanılmıştır.
Türkçe dersi kapsamında yürütülen bu çalışma 2015-2016 Eğitim-Öğretim Yılı Bahar Dönemi'nde yapılmıştır. 13 hafta boyunca devam eden araştırmanın çalışma grubunu Erzurum Dede Korkut İşitme Engelliler Ortaokulunda öğrenimine devam eden 6, 7 ve 8. sınıf işitme engelli öğrenciler oluşturmuştur.
Çalışma, nicel ve nitel veri toplama yöntemleri birlikte kullanılarak araştırma sonuçlarını bütünleştiren karma yöntem ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada karma araştırma yöntem desenlerinden ''açımlayıcı sıralı desen'' kullanılmıştır. Bu yöntemin temel özelliği; nicel yöntemle elde edilip analiz edilen verilerin, nitel yöntem ile elde edilen verilerle desteklemesidir. Çalışma için biri deney, diğeri kontrol olmak üzere iki grup oluşturulmuştur. Çalışma için her sınıfta (altı, yedi ve sekizinci sınıflar) deney ve kontrol grupları oluşturulmuştur. Her gruba ön test ve son testler uygulanmış, uygulama sonucunda grupların ön test - son test farkları incelenmiştir. Gruplarda yer alan deneklerin dağılımları sistematik örnekleme yoluyla yapılmıştır. Deney grubuna Türkçe dersi, problem çözme basamaklarına göre yapılandırılmış görsel etkinliklerle verilirken kontrol grubuna ise geleneksel yöntemle (Türkçe Dersi Öğretim Programı) verilmiştir. Çalışma için her iki gruba da ön test ve son test uygulanmış, uygulama sonucunda hem her iki grubun kendi içinde ön test - son test farkları, hem de iki grubun son test farkları değerlendirilmiştir. Karma yönteme göre yapılan çalışmada ayrıca uygulama sonunda, deney grubunda yer alan işitme engelli öğrencilerin problem çözme basamaklarına göre hazırlanmış görsel etkinliklere ilişkin görüşlerine başvurulmuştur.
Veriler nicel ve nitel veri toplama araçlarıyla elde edilmiştir. Nicel verilerin elde edilmesinde Susar Kırmızı (2009) tarafından geliştirilen Yazmaya Yönelik Tutum Ölçeği ve Türkçe Dersi Öğretim Programı (2006)'nda yer alan Yazılı Anlatımı Değerlendirme Formu kullanılmıştır. Nitel verilerin toplanmasında ise araştırmacı tarafından geliştirilen Problem Çözme Basamaklarına Göre Yapılandırılmış Görsellerle İşlenen Türkçe Dersi İle İlgili Öğrenci Görüş Alma Formu ve Gözlem Formları (1-2) kullanılmıştır. 
Verilerin analizinde nicel ve nitel veri analiz yöntemleri kullanılmış; nicel verilerin çözümlenmesinde istatistik programından yararlanılmıştır. Bağımlı örneklemlerde t-testi, bağımsız örneklemlerde t-testi ve değişkenlerde Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Ayrıca deney ve kontrol gruplarının ön ve son test puanlarının normal dağılım gösterip göstermediğiyle ilgili normallik testi (Shapiro) yapılmıştır. Nitel veriler ise içerik analizi ile çözümlenmiştir.
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre problem çözme basamaklarına uygun hazırlanan görsel etkinliklerle Türkçe dersini işleyen deney grubunda yer alan işitme engelli öğrencilerin yazma beceri ve tutumları ile ilgili son test puanlarının, kontrol grubunda yer alan işitme engelli öğrencilerin son test puanlarından anlamlı derecede yüksek olduğu ve öğrenci gözlem ve görüş alma formlarının da bunu desteklediği sonucuna ulaşılmıştır. 


Anahtar Kelimeler: Problem çözme, görsel, işitme engeli, yazma becerisi

Abstract:
In this study, the activities, which are consisted of visuals structured according to problem-solving digits and may have an impact on writing skills and manners of students having impaired hearing and receiving education at sixth, seventh and eighth grades, were used. Purpose of the study is to research effect of visuals prepared by taking problem-solving digits into consideration on writing skills and manners of students having impaired hearing and receiving education at sixth, seventh and eighth grades. 
Conducted within the context of Turkish lesson, this study was done in spring term in 2015-2016 school year. Study group of the study maintaining during thirteen weeks was consisted of Grade 6, Grade 7 and Grade 8 students having impaired hearing and receiving education in Erzurum Dede Korkut Hearing-Impaired Secondary School.
In the study, mixed method integrating results of the study by using quantitative and qualitative data collection methods was used. In the research, from the patterns of mixed research methods, "exploratory sequential pattern" was used. The main property of this method is that data obtained through quantitative method and analysed is followed and  supported by the data obtained through qualitative method. For the study, two group- one was experimental group, another was control group- were formed. In every grade (Grade 6,7 and 8), experimental and control groups were formed for the study. Pretest and posttest were carried out to every group and as a result of the implementation, pretest-posttest disparities of the groups were examined. Dispersions of the test subjects being in groups were made through "systematic sampling". While Turkish lesson was given to experimental group with the visuals structured according to problem-solving digits, it was given to the control group with traditional method (Turkish Lesson Curriculum). For the study, pretest and posttest were carried out to both group and as a result of the study, both pretest-posttest disparities in both group were examined and posttest disparities of both group were examined. In the research done according to mixed method, moreover, in the end of the implementation, ideas of the students having impaired hearing and being in experimental group on the visual activities prepared according to problem-solving digits were appealed. 
Data were obtained with qualitative and quantitative data collection tools. In obtaining the data,  "Attitude Scale towards Writing", developed by Susar Kırmızı (2009) and "Assessment Form for Written Expression", taking part in Turkish Lesson Curriculum (2006) were used. In collection of qualitative data,  Feedback Form of Student about Turkish Lesson Given with Visuals Structured According to Problem-Solving Digits and Observation Forms (1-2) were used.
In analyses of the data, qualitative and quantitative data analysis methods were utilised. Statistical programme was benefited when quantitative data were analysed. In dependent samples, t-test was used, in independent samples, t-test was used and in variationals, analysis of variance (ANOVA) was used. In addition, normality test (Shapiro) was conducted for whether pretest-posttest points of experimental and control groups showed normal dispersion. Qualitative data were analysed with content analysis.
According to the findings obtained from the study, posttest points of the students, who took Turkish lesson with visual activities prepared consonant to problem-solving digits and took part in experimental group and have impaired hearing, for their writing skills and manners are significantly higher than those of the students, who took Turkish lesson with traditional method and took part in control group and have impaired hearing.


Keywords: Problem Solving, visual, hearing impaired, writing skill