Türkiye'deki devlet üniversitelerinin iç denetim etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the internal audit effectiveness of state universities in Turkey
Yazar: SERRA SENEM KOZAN
Danışman: PROF. DR. NECDET SAĞLAM
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Finans Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Devlet okulları = State schools ; Finansal denetim = Financial control ; Kamu denetimi = Public inspection ; Risk yönetimi = Risk management ; Üniversiteler = Universities ; İç denetim sistemi = Internal control system ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
Dünya'da yaşanan muhasebe skandalları sonrası muhasebe ve denetim konularının önemi bir kez daha anlaşılmıştır. Bu nedenle iç denetim, kurumun üst yönetimine güvence ve danışmanlık hizmeti sağlayan özerk bir birim halini almıştır. Bununla birlikte kurumlar için hayati önem teşkil eden kurumsal yönetim, risk yönetimi ve iç kontrol sistemlerinin etkinliğinin ölçülmesi ve geliştirilmesi görevleri, iç denetimin kurumlar ve ülkeler için ne kadar önemli olduğunun bir göstergesidir. Türkiye'de iç denetim faaliyeti öncelikli olarak özel sektörde başlamış olsa da kamu sektörü için varlığı özel sektör kadar önemlidir. Bu nedenle 5018 sayılı kanunun kabulü iç denetim faaliyetinin kamu kurumlarında yerleşmesi için önemli bir adım olmuştur. Bu kanunun kabulü ile birlikte iç denetim kamu kurumlarında uygulanmaya başlamıştır. Böylelikle iç denetimin gelişimi, araştırmacılar için de birer çalışma konusu halini almıştır.

Çalışmanın birinci bölümünde İç Denetimin Kavramsal Çerçevesi, ikinci bölümünde İç Denetimin Faaliyet Alanı, üçüncü bölümünde ise Devlet Üniversitelerinin İç Denetim Yapısı ve İç Denetim Etkinliği yer almakta ve son bölümde yapılmış olan uygulama ile devlet üniversitelerindeki iç denetimin etkinliğini belirleyen faktörlerin kurum içindeki varlık düzeylerinin belirlenmesi yoluyla üniversitelerdeki iç denetim etkinliği ölçülmeye ve iç denetçilerin çalışma süreleriyle bu faktörlere bakış açıları değerlendirilmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucunda, iç denetçilerin çalıştıkları kurumlarda, iç denetim faaliyeti esnasında bağımsızlığı zedeleyecek herhangi bir kısıtlama ile karşılaşmadıkları belirlenmiştir. Ayrıca üniversite üst yönetimlerinin, iç denetim faaliyetlerini destekler tutumda olduğu iç denetçiler tarafından belirtilmiştir. Bu sonuçlarla bağlantılı olarak iç denetçilerin mesleki yeterlilik ve gelişim konusunda gerekli bilgilere ve desteğe sahip oldukları ve mevzuatın öngördüğü görev ve sorumlulukları yerine getirdikleri belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: İç Denetim, İç Denetim Etkinliği, İç Kontrol, Risk Yönetimi, Kurumsal Yönetim

Abstract:
After the accounting scandals in the world, the importance of accounting and auditing issues was once again understood. Therefore, internal audit has become an autonomous unit that provides assurance and advisory services to the senior management of the organization.At the same time, the tasks of measuring and improving the effect iveness of corporate governance, risk management and internal control systems, which are vital for institutions, are an indicator of how important internal audit is for institutions and countries. Although internal audit activity in Turkey started primarily in the private sector, its existence is as important for the state sector as the private sector. Because of this, the adoption of Law no. 5018 was an important step for the establishment of internal audit activity in public institutions. With the adoption of this law, Internal Audit has started to be implemented in state institutions and its development has become a subject of study for researchers as well.

In the first part of the study, the conceptual framework of Internal Audit, in the second part the field of activity of Internal Audit, and in the third part the structure and effectiveness of internal audit of State Universities taken part.  The last part of the study includes an application and with the application made in this section the effectiveness of internal auditing in state universities is determined by determining the level of internal auditing effectiveness in the institution and the internal auditors' working time and perspectives on these factors are evaluated.

As a result of the research, it was determined that the internal auditors did not encounter any restriction during the internal audit activity that would impair their independence. In addition, it was stated by the internal auditors that university senior management supports the internal audit activities. In connection with these results, it has been determined that internal auditors have the necessary information and support on professional competence and development and fulfill the duties and responsibilities stipulated by the legislation.

Keywords: Internal Audit, Internal Audit Effectiveness, Internal Control, Risk Management, Corporate Governance