Tip 2 diabetes mellitus tanılı hastalarda anksiyete ve obezite ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between anxiety and obesity in patients diagnosed with type 2 diabetes mellitus
Yazar: BÜŞRA TOKAT KÜTÜKOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ENGİN ERSİN ŞİMŞEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kartal Dr. Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Birinci basamak sağlık hizmetleri = Primary health care ; Biyopsikososyal yaklaşım = Biopsychosocial approach ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2

Özet:
Amaç:Diabetes mellitus (DM) kronik metabolik bir fiziksek hastalık olmanın yanı sıra psikososyal boyutları olan endokrin bir bozukluktur. Normal populasyona göre hem kronik hastalığı olan bireylerde psikiyatrik belirti ve bulgularındaha sık görülmesi hem de psikiyatrik hastalığı olan bireylerde kronik hastalıklarındaha sık görülmesi karmaşık bir ilişkiyi ortaya koymakta ve bu duruma etki edebilecek diğer faktörlerin araştırılmasını gerekli kılmaktadır. Bu çalışmada tip 2 DM tanılı hastalarda anksiyete ve obezite ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem:Bu araştırma kesitsel tipte bir çalışma olarak Kartal Dr. Lütfi Kırdar Şehir Hastanesi Pendik Kaynarca Diyabet Merkezi'ne başvuran 18 yaş ve üzeri 234 tip 2 DM hastası ile yürütüldü. Katılımcılara 19 sorudan oluşan sosyodemografik veri ve tıbbi bilgi anketi, Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HAD) ve Gece Yeme Anketi (GYA) uygulandı.
Bulgular:Çalışmamızda katılımcıların yaş ortalaması 57.5±9.1, 104 (%44.4)'ü kadın, 130 (%55.6)'u erkektir. Katılımcıların 4 (%1.7)'ünde sadece anksiyete, 15 (%6.4)'inde sadece depresyon, 13 (%5.6)'ünde ise hem anksiyete hem depresyon olmak üzere toplamda 32 (%13.6) katılımcıda psikiyatrik hastalık riski bulunmuştur. Katılımcıların 96 (%41)'sında obezite vardır. Beden kitle indeksi(BKİ) ortalaması 29.6±4.4 kg/m2bulunmuştur. Katılımcıların anksiyete ile obezite varlığı arasındaki ilişki incelendiğinde anksiyetesi olan katılımcıların 9 (%52.9)'unda, anksiyetesi olmayan katılımcıların 87 (%40.1)'sinde obezite olduğu görülmüştür (p=0.216). Katılımcıların anksiyete durumu ile BKİ grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p=0.102).Çalışmamızdakatılımcıların HAD Ölçeği anksiyete puanı ile boy arasında negatif yönde, BKİ, DM süresi, GYA puanı arasında pozitif yönde anlamlı korelasyon izlenmiştir.
Sonuç:Çalışmamızda tip 2DM hastalarında anksiyete durumu ile beden kitle indeksi grupları arasında anlamlı fark bulunmamış olup BKİ, diyabet süresi ve gece yeme anketi puanı ile pozitif yönde korelasyon izlenmiştir. Bu doğrultuda birinci basamakta aile hekimleri tarafından diyabet hastaları biyopsikososyal yönden ele alınmalı ve eşlik edebilecek psikiyatrik bozukluklar ile biyometrik profil ve yeme bozukluğu ile ilişkili faktörler bakımından taranmalı ve risk sorgulanması yapılmalıdır. Bu sayede tedavi başarısını olumsuz etkileyebilecek durumların ve risklerin erken tanınması, dolayısıyla erken tedavisi sağlanabilir.
Anahtar Kelimeler: Aile hekimliği, Birinci Basamak, Biyopsikososyal, Diabetes Mellitus, Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği

Abstract:
Aim:Diabetes mellitus is not only a chronic metabolic physical disease, but also an endocrine disorder with psychosocial dimensions.The fact that psychiatric signs and symptoms are more common in individuals with chronic diseases compared to the normal population, and that chronic diseases are more common in individuals with psychiatric diseases, reveals a complex relationship and requires the investigation of other factors that may affect this situation. This study aimed to evaluate the relationship between anxiety and obesity in patients diagnosed with type 2 diabetes mellitus.
Material and methods:This research was conducted as a cross-sectional study With 234 type 2 DM patients aged 18 and over who applied to Kartal Dr. Lütfi Kırdar City Hospital Pendik Kaynarca Diabetes Center. A sociodemographic data and medical information survey consisting of 19 questions, Hospital Anxiety and Depression Scale and Night Eating Survey were administered to participants.
Results:In our study, women and 130 (55.6%) were men. Risk of psychiatric disease was found in 32 (13.6%) participants, 4 (1.7%) of whom had only anxiety, 15 (6.4%) had only depression, and 13 (5.6%) had both anxiety and depression. 96 (41%) of the participants have obesity. The average body mass index (BMI) was found to be 29.6±4.4 kg/m2. When the relationship between the participant's anxiety and the presence of obesity was examined, it was seen that 9 (52.9%) of the participants with anxiety and 87 (40.1%) of the participants without anxiety had obesity (p = 0.216). There was no statistically significant difference between the participants' anxiety status and BMI groups (p = 0.102). In our study, a negative correlation was observed between participant's HAD Scale anxiety score and height, and a positive correlation was observed between BMI, DM duration and Night Eating Survey score.
Conclusion:In our study, no significant difference was found between anxiety status and body mass index groups in type 2 diabetes mellitus patients, and a positive correlation was observed with body mass index, diabetes duration and night eating survey score. In this regard, diabetic patients should be handled biopsychosocially by family physicians in primary care, and they should be screened for possible accompanying psychiatric disorders, biometric profile and factors related to eating disorders, and risk inquiries should be made. In this way, early recognition of conditions and risks that may negatively affect treatment success can be achieved, and thus early treatment can be provided.
Keywords:Family Medicine, First Step, Biopsychosocial, Diabetes Mellitus,Hospital Anxiety and Depression Scale