Vergi cezalarının caydırıcılığı
Deterrence of tax penalties
Yazar: MUSTAFA KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. BİNHAN ELİF YILMAZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Caydırıcılık = Deterrence ; Ceza yaptırımı = Criminal penalty ; Vergi cezaları = Tax penalty ; Vergi kaçakçılığı = Tax evasion ; Vergi suçları = Tax offences ; Vergiden kaçınma = Tax avoidance ; Vergiler = Taxes

Özet:
Vergiler, devletlerin egemenlik hakkına dayanarak, mükelleflerden ödeme gücüne göre, eşitlik ilkesi gereğince, karşılıksız olarak alınan kamu gelirleridir. Vergilemede, mükellef ve devlet olmak üzere iki ayrı taraf vardır. Devletin politikalarının yanında mükelleflerin vergiye olan uyum ve bakış açıları, vergi hasılatının maksimizasyonu bakımından önem arz eden hususlardır. Zorunlu gelirlerin tahsil edilmesi konusunda mükelleflerden gönüllü uyum beklemek, günümüz şartlarında oldukça zordur. Vergi, mükelleflerin gelirlerini, servetlerini ve harcamalarını kısıtlayan bir unsurdur. Dolayısıyla, mükelleflerin vergiye direnç göstermeleri, kaçış yolları aramaları, vergi idarelerince de tahmin edilebilecek davranışlardır. Zaten kanun koyuncu da bu direnişi tahmin ederek, bir takım cezai yaptırımlar öngörmüştür. 
Cezai yaptırımların etkinliği veya caydırıcı olup olmaması, mükelleflerin gösterdiği dirençlerin kırılması açısından önem taşımaktadır. Ülkemizde genel kanı, cezai yaptırımların yeterli olmadığı yönündedir. Cezai yaptırımların caydırıcılığını etkileyen bir takım faktörler vardır. Bu faktörler mükelleflerin tutum ve davranışlarından kaynaklanabileceği gibi, idarenin uygulama ve işlemlerinden de kaynaklanabilmektedir.
Bu çalışmada, Türk Vergi Kanunlarında yer alan "vergi cezaları" işlendikten sonra bu cezai yaptırımların etkililiği, yeterliliği ve caydırıcılığı hususları, İstanbul sınırları içerisinde faaliyet gösteren 500 adet mükellef nezdinde yapılan anket çalışması sonuçları ile birlikte değerlendirilecektir.




Anahtar Kelimeler: Vergi, Vergi Suçu, Vergi Cezası, Caydırıcılık, Mükellef, Vergi İdaresi

Abstract:
Taxes are public revenues taken gratuitously, in accordance with the principle of equality, from the taxpayers according to their solvency, depending on governements' principle of sovereignty. In taxation, there are two different sides: the taxpayer and the government. Besides the government policies,declarants' adaptation, and considerations about the tax are important issues in terms of tax revenue's maximization. In today's condition, it is hard to expect voluntary adaptation from taxpayers in collecting the necessary revenues. The taxes restrict taxpayers' revenue, possession, and spending. Therefore, taxpayers' resistance and search for escapeway are the expected behaviours by the tax administrators. The legislator has already proposed penal sanctions expecting this resistance.
Also, the penal sanctions' efficiency and being deterrent or not are important in terms of subsiding the taxpayers' resistance. It is majorly accepted in our country that the penal sanctions are not enough. There are several factors effecting the penal sanctions' efficiency. These factors could stem from either taxpayers' behaviours or administration's practice.
In this work, after dealing with the tax penalties in Turkish Tax Laws, these laws' efficiency, competence, and deterrence are evaluated with the results of questionnaires filled by five hundred taxpayers being in service in Istanbul.



KeyWords: Tax, Tax Crime, Tax Penalty, Deterrence, Obliged, Tax Administratio