Uzaktan eğitim sürecinde sınıf öğretmenlerinin aşırı iletişim yükü düzeylerinin incelenmesi
Examining the communication overload levels of primary school teachers in the distance education process
Yazar: GİZEM ÇAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CEVDET ŞANLI
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aşırı iletişim yükü = Communication overload ; COVID 19 = COVID 19 ; Sınıf öğretmenleri = Class teachers ; Sınıf öğretmenliği = School teachers ; Uzaktan eğitim = Distance education ; İlkokul öğretmenleri = Primary school teachers ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu çalışma, uzaktan eğitim sürecinde sınıf öğretmenlerinin algıladıkları "aşırı
iletişim yükü'' düzeylerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın bir
diğer amacı ise araştırma sonuçlarına göre sınıf öğretmenlerinin algıladığı aşırı iletişim
yükü düzeyleri ile cinsiyet, kurum türü, sınıf mevcudu, sınıf kademesi gibi çeşitli
değişkenleri arasında anlamlı bir farklılığın olup olmadığı araştırılması amaçlanmıştır.
Çalışma, 2022-2023 eğitim öğretim yılı içerisinde gerçekleştirilmiş olup nicel
araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli ile yürütülmüştür. Çalışma,
Kâğıthane ilçesi ile sınırlı olup çalışma grubu kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi ile
devlet ve özel ilkokullarında çalışan 181 sınıf öğretmenine uygulanmıştır.
Yapılan çalışmada Dilekçi ve Limon'un (2021) Türkçeye çevirip uyarladığı aşırı
iletişim yükü ölçeği kullanılmıştır. Kişisel bilgi formu kısmında demografik
sorulardan cinsiyet, mesleki kıdem, kurum türü, sınıf mevcudu, sınıf kademesi
değişkenleri ile sınıf öğretmenlerinin algıladıkları aşırı iletişim yükü düzeyi arasında
istatistiksel olarak bir farklılık olup olmadığı saptanmıştır. Araştırmada SPSS IBM
Statistics21 paket programı kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde bağımsız
değişken ve iki alt boyutu olan cinsiyet ve kurum türü değişkenleri için bağımsız
gruplar t testi, bağımsız değişken ve ikiden fazla alt boyutu olan mesleki kıdem, sınıf
mevcudu ve sınıf kademesi değişkenleri için Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA)
testi kullanılmıştır.
Araştırmada elde edilen bulgulara göre; Uzaktan eğitim sürecinde sınıf
öğretmenlerinin algıladıkları aşırı iletişim yükü, 3,49 ortalama ile "ara sıra"
düzeyindedir. Bağımsız değişken olarak belirlenen cinsiyet, kurum türü, sınıf
mevcudu, sınıf kademesi sınıf öğretmenlerinin algıladıkları aşırı iletişim yükü
düzeyiyle arasında genel olarak anlamlı bir farklılık olmadığı belirlenmiştir. Ancak
aşırı iletişim yükü ölçeği ile mesleki kıdem bağımsız değişkeninde anlamlı bir farklılık
olduğu belirlenmiştir. Bu doğrultuda mesleki kıdeme ait farklılığın ortaya koyulması
adına Tukey testi yapılmış, 6-10 yıl mesleki kıdeme sahip sınıf öğretmenleri ile 16-20
yıl ve üzeri mesleki kıdeme sahip sınıf öğretmenleri arasında anlamlı bir fark olduğu
saptanmıştır. 6-10 yıl aralığında mesleki kıdeme sahip sınıf öğretmenlerinin aşırı
iletişim yükü lehine anlamlı fark görülmüştür. Bu doğrultuda bu meslek grubunun aşırı
iletişim yükü düzeyleri başka değişkenlerle (iş performansı, örgüt bağlılığı, mesleki
bağlılık, iş doyumu vb.) olan ilişkisi çalışılabilir.
Anahtar Kelimeler: COVİD-19, Uzaktan Eğitim, Sınıf Öğretmeni, Aşırı İletişim
Yükü.

Abstract:
This study was conducted to determine the perceived "communication overload"
levels of primary school teachers in the distance education process. Another aim of the
study is to investigate whether there is a significant difference between the perceived
communication overload levels of the primary school teachers and various variables
such as gender, institution type, class size, and grade level.
The study was conducted during the 2022-2023 academic year and was
conducted with the relational survey model, one of the quantitative research methods.
The study is limited to the district of Kâğıthane and the study group was applied to
181 primary school teachers working in public and private primary schools with the
convenience sampling method.
In this study, the communication overload scale translated and adapted into
Turkish by Dilekçi and Limon (2021) was used. In the personal information form, it
was determined whether there was a statistical difference between the variables of
gender, professional seniority, institution type, class size, and grade level and the level
of communication overload perceived by primary school teachers. SPSS IBM
Statistics21 package program was used in the study. In the analysis of the data
obtained, independent groups t-test was used for the independent variable and two subdimensions of gender and institution type, and One-Way Analysis of Variance
(ANOVA) test was used for the independent variable and more than two subdimensions of professional seniority, class size and grade level.
According to the findings obtained in the study, the perceived communication
overload of primary school teachers in the distance education process is at the level of
"occasionally" with a mean of 3.49. It was determined that there was no significant
difference between gender, institution type, class size, and grade level, which were
determined as independent variables, and the level of communication overload
perceived by primary school teachers. However, it was determined that there was a
significant difference between the scale of communication overload and the
independent variable of professional seniority. In this direction, Tukey test was
performed in order to reveal the difference in professional seniority, and it was
determined that there was a significant difference between primary school teachers
with a professional seniority of 6-10 years and primary school teachers with a
professional seniority of 16-20 years and above. A significant difference was observed
in favor of the over-communication burden of primary school teachers with a
professional seniority of 6-10 years. In this direction, the relationship between communication overload levels of this occupational group and other variables (job perfor mance, organizational commitment, professional commitment, job satisfaction, etc.) can be studied.
Key Words: COVID-19, distance learning, classroom teachers, communication
overload.