Ortaöğretim 1992 ve 2005 eğitim programlarında ses bilgisi öğretiminin incelenip karşılaştırılması
Research and comparision of 1992 and 2005 secondary education phonetic teaching curriculum
Yazar: ZAFER İNCEBACAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AZİZ GÖKÇE
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim programları = Education programs ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Ses bilgisi = Phonetic ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching

Özet:
Günümüzde bilgi birikiminin artmasıyla yeni bilgileri yeni nesillere planlı bir şekilde aktarmak, dinamik bir yapıya sahip olan eğitim programlarıyla sağlanabilir. Ülkelerin eğitim programlarında dil öğretiminin ayrı bir önemi vardır. Eğitim programları, dil öğretiminde istenilen amaçlara ulaşmak için farklı öğretme yaklaşımlarını kullanarak planlı bir eğitimin gerçekleştirilmesini sağlamaktadır. Eğitim- öğretim faaliyetlerinde, dile ait becerilerin kazanılması ve dil öğretimi kalitesinin artması uygulanan programın başarısıyla ölçülmektedir.Bu araştırmada, dil öğretiminin en önemli öğelerinden biri olan ses bilgisi, 1992 Eğitim Programının Türk Dili Edebiyatı Türk Dili dersi ve 2005 Eğitim Programının Dil ve Anlatım dersi öğretim programlarında ele alınmıştır. Bilimsel araştırma yöntemlerinden genel tarama modeli esas alınarak araştırmanın problemi, alt problemleri, sınırlılıkları, önemi ve sayıltıları belirlendikten sonra ses bilgisine ait kuramsal bilgilere yer verilmiştir. Araştırmaya genişlik kazandırmak ve ses bilgisinin tarihî süreç içindeki gelişimini görebilmek için, Tanzimat'tan Cumhuriyet'e kadar çeşitli eğitim kurumlarında ders kitabı olarak okutulan başlıca gramerlerde ses bilgisinin öğretimi incelenmiştir. Ardından, yapılandırmacı ve davranışçı öğrenme kuramları açıklanmıştır. Araştırmanın son bölümünde davranışçı öğrenme kuramıyla oluşturulan 1992 Lise Türk Dili ve Edebiyatı Programı ile yapılandırmacı öğrenme kuramıyla oluşturulan 2005 Ortaöğretim Dil ve Anlatım Programlarında, ses bilgisi öğretimindeki benzerlikler ve farklılıklar tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda her iki programda ses bilgisinin öğretiminde anlamlı sayılabilecek farkların olup olmadığını, yapılandırmacı yaklaşımın ses bilgisi öğretiminde ne gibi değişiklikler meydana getirdiği saptanmaya çalışılmıştır. Bunun için öncelikle ortaöğretim kurumlarında uygulanan öğretim programları, hedef (amaçlar) ve kazanımlar açısından incelenip karşılaştırılmıştır. 1992 ve 2005 Eğitim Programlarının ders kitapları, ses bilgisi ünitelerinin konu içerikleri, öğretme- öğrenme süreçleri ve ölçme değerlendirme nitelikleri bakımından ele alınıp karşılaştırılmıştır. Araştırmada son olarak ders kitaplarındaki ses bilgisinin öğretiminde rastlanan bilgi hatalarına değinilerek tespit edilen yanlış bilgilerin doğruları verilerek gerekli düzeltmeler yapılmıştır.Sonuç olarak 2005 Dil ve Anlatım Programı ve yapılandırmacı anlayış, ses bilgisinin öğretiminde bazı farklılıklar meydana getirmiştir. Bu farklılıklar daha çok öğretim sürecinde kullanılan strateji, yöntem ve tekniklerin çeşitliliğinden kaynaklanmaktadır. Yapılandırmacı modele göre hazırlanan programda ön bilgiler harekete geçirilmiş, yeni bilgilerin kazandırılmasında tartışma, araştırma, eleştirel düşünme gibi metotlar kullanılmıştır. 2005 Eğitim Programında ses bilgisi bölümüne söyleyiş, imlâ kuralları ve noktalama işaretleri eklenmiştir.

Abstract:
Nowadays, with the increasing of information, teaching new data to new generations can only be achieved by the curriculums which consist of dynamic structure. Language teaching has an exceptional place in National Curriculums. The aim of the curriculums is to provide the application of planned education using different teaching approaches. In teaching and education facilities, learning language skills and quality of language teaching is evaluated by the accomplishment of the applied program.In this research, we studied on one of the most important subjects of language teaching which is phonetic teaching. After determining the main problem, subproblems, limitations, importance and hypotheses of the research, we mentioned conceptual principles about phonetic. To enlarge the study and to see the historical development of phonetic, we considered the grammar in varities of books which were used from ?Tanzimat? (Administrative Reforms between the years 1839- 1876 in Ottoman history) to the Repuclic time. After adding structural phonetic studies developed in Europe in the 20th century, we clarified Constructive and Behavioural Learning Theory. In the last part of the study we tried to determine the similarities and differences of the phonetic teaching between the Secondary Education curriculums of 1992 Turkish Language and Literature formed with Behavioural Learning Theory and 2005 Languge and Expression formed with Constructive Learning Theory. For that reason, we tried to find out whether there are meaningful differences in phonetic teaching in both theories and how Constructive Learning Theory changed the phonetic teaching. Therefore firstly we examined the Objects/Aims and Skils in Secondary education. We considered and compared 1992 and 2005 curriculums? books from the point of Language data units, content of subjects, teaching and learning process and Evaluation. In the research finally mentioning the mistakes, we did the required corrections that we noticed by giving the correct forms.2005 Language and Expression Curriculum and Constructive Theory made some differences in teaching phonetic. These differences are mainly caused by variety of strategies, techniques and methods in teaching process. In the curriculum which is prepored according to the constructive learning foreknowledge has been developed and the new data to be gained, some methods have been used such as discussion, searching and critical thinking