Ikizlenme yoluyla plastisite kazanan(twinning ınduced plasticity (TWIP) steel) yüksek mukavemetli yassı çeliklerin üretimi ve geliştirilmesi
Production and development of twinning induced plasticity steel
Yazar: GÖKHAN GÜVEN
Danışman: DOÇ. DR. HAVVA KAZDAL ZEYTİN ; PROF. DR. METİN USTA
Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Malzeme Bilimi ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering ; Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences
Dizin: Çelik endüstrisi = Steel industry ; Çelik sac = Steel sheet ; Çelik-metal = Steel-metal

Özet:
Bu çalışmada 3 nesil yüksek manganlı, alüminyum ve silisyum çelik alaşımı hakkında bilgi verilmiştir. Bu alaşım düşük karbon içeriği ile çok yüksek şekil alma kabiliyetine sahiptir. Mikroyapısındaki ikizlenme ile kontrollü olarak epsilon martensit olasılığı barındıran ve yüksek mukavemet kazandırılabilen bu çelikler araştırılmış ve 1. ve 2. Jenerasyon yassı çelikler hakkında genel bilgiler verilmiştir.Deneysel çalışma kısmında 3 farklı alaşımda ikizlenme yoluyla plastisite kazanan çelik(TWIP) alaşımı dökülerek mikroyapısı, mekanik özellikleri, yeniden kristalize olma sıcaklığı ve süresi konusu incelenmiştir.Döküm ürünleri sıcak olarak haddelendikten sonra %25, %50, %75 soğuk deforme edilmiş ayrıca her deformasyon sonrasında çözeltiye alma işlemi uygulanarak mekanik ikizler haricinde tav ikizlerinin etkisi de araştırılmıştır. DSC ile yeniden kristalleşme sıcaklığı belirlendikten sonra süre denemeleri ile numunenin yeniden kristalleşme süresi belirlenmiştir. Alaşımlar üzerinde yapılan çekme deneylerinde 1000 MPa çekme dayanımında %20-21 arasında uzama elde edilmiştir. Süre denemelerinde 780?'de 3 dk'da yeniden kristalleştiği gözlemlenmiştir. 1 numaralı ve 3 numaralı alaşım tek fazlı östenitik yapıya sahipken 2 numaralı alaşım yüksek Mn ve Al içeriğine bağlı olarak çift fazlı yapıya sahiptir. Bununla birlikte mekanik özellikleri TWIP1 ve TWIP3 göre daha iyidir.

Abstract:
In this study, experiments will done in 3.generation TWIP steels for high formability properties obtained with high manganese content with aluminums and silica however with a ppm content of carbon and high strength properties obtained with twins by the form of epsilon martensite. However, the short explanation about second and third generation high strength steel will be given.Three different twinning induced plasticity steel alloys were cast for the experimental study. Mechanical properties, micro structural characterization, temperature and time of re-crystallization were studied.After hot rolling of cast products %25, %50, % 75 cold deformations were applied. Mechanical twins also annealing twins effect were investigated on heat treated sample. Re-crystallization temperature was specified by DSC. Also, re-crystallization time was determined. % 20-21 elongation of alloys at 1000 MPA was observed. Time trails was observed at 780 ? in 3 min. Alloy 1 and 3 have austenitic structure, while alloy 2 has dual phase due to high Mn and Al contents. However, Alloy 2 has finer mechanical quality than alloy 1 and 3.