Kalsiyum hidroksit ve sodyum hipokloritin irrigasyon materyali olarak incelenmesi /
Yazar: MURAT TÜRKÜN
Danışman: PROF.DR. TURAN CENGİZ
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diş Hastalıkları ve Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1994
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental hijyenistler = Dental hygienists ; Kalsiyum hidroksit = Calcium hydroxide ; Kök kanalı irrigantları = Root canal irrigants ; Sodyum hipoklorit = Sodium hypochlorite

Özet:
Nekrotik doku çözücü etkisi, antimikrobiyal özellikleri ve iyi bir lubrikant olması sebebiyle NaOCİ en yaygın kullanımı olan irrigasyon solüsyonudur. Bu özellikleri yanında, etkili olduğu bildirilen konsantrasyonlarda (%5.25-%2.6) sitotoksik oluşu önemli bir dezavantajıdır. Düşük konsantrasyonlarda sitotoksik etkisi minimal düzeye indiği halde, bu konsantrasyonlarda beklenen nekrotik doku çözücü, antimikrobiyal ve kanal temizleyici aktiviteyi gösteremez. Antimikrobiyal etkisi ve mineralizasyonu stimüle edici özelliğinden dolayı endodonti pratiğinde yaygın kullanımı olan diğer bir madde de Ca(OH)2'dir. Hasselgren ve arkadaşlarının Ca(OH)2 patının NaOCl'in nekrotik doku eritici etkisini hızlandırdığmı bildirmelerinden sonra, biz de Ca(OH)2 ön uygulamaları ile dilüe hipoklorit solüsyonlanmn da yeterli kanal temizleyici aktiviteye ulaşıp ulaşamayacaklarını araştırmayı planladık. Bu amaçla başladığımız çalışmamız 2 bölümde gerçekleşmiştir. I. bölümde bu 2 materyal'in nekrotik doku çözücü etkileri incelenmiştir. Bu amaçla oluşturulan 25 deney grubunda materyallerin değişik konsantrasyon ve formları, farklı test periyodlarmda tek başlarına ve kombine olarak kullanılmıştır. Çalışmamızda nekrotik doku örneği olarak sığır kası kullanılmıştır. Kas dokusunun test öncesi ve sonrası ağırlıkları saptanarak, ağırlık değişimleri yüzde olarak hesaplanmıştır. I. Bölümdeki çalışmalar sonucunda, konsantre (%5 ve %2.5'luk) NaOCl'ler için yüksek olan nekrotik doku çözücü aktivitenin, %0.5'lik NaOCİ için yetersiz kaldığı saptanmıştır. Buna karşın %0.5'lik NaOCl'in nekrotik doku eritici aktivitesini Ca(OH)2'nin pat formunda 24 saat ve solüsyon formunda 30 dk bekletilmiş dokular üzerinde çok etkili bir şekilde gösterdiği gözlenmiştir. Ca(OH)2 ön uygulamalarının konsantre solüsyonların yüksek olan nekrotik doku eritici aktivitelerine sağladığı katkı, bu solüsyonların etkisini ortalama olarak 2 kat hızlandrrmak olmuştur. NaOCİ için deney şartlanınız altında dakikalar içinde ortaya çıkan nekrotik doku çözücü aktivite, Ca(OH)2 patında 6. ve 7. günlerde görülebilmiştir. Ca(OH)2'in doymuş solüsyonu deney periyodu içinde herhangi bir çözücü aktivite gösterememiştir. Çalışmamızın 2. bölümünde Ca(OH)2 ön uygulamalarının %0.5'lik NaOCl'in kanal temizleyici aktivitesinde bir artış yaratıp yaratmayacağı araştırılmıştır. Deney gruplarının oluşturulmasında 1. bölümde elde edilen bulgulardan yararlamlmıştrr. Kanal tenrizk^inin scanning elektron mikroskop düzeyinde incelendiği bu bölümde toplam 8 deney grubu oluşturulmuştur. Konsantre NaOCİ solüsyonlarının da yeterli kanal temizleyici aktiviteyi ancak ultrasonik irrigasyon yöntemi ile gösterdiği bilindiği için, irrigasyon tekniği olarak, 2 grup dışında, ultrasonik yöntem kullamlmıştir. Deney grupları aşağıdaki gibidir: 1) %5 NaOCİ (Ultrasonik irrigasyon) 2) %0.5 NaOCİ (Ultrasonik irrigasyon) 3) Ca(OH)2 patı (24 Saat) + %0.5 NaOCİ (Konvansiyonel irrigasyon) 4) Ca(OH)2 pati (24 Saat) + %0.5 NaOCİ (Ultrasonik irrigasyon)80 5) Ca(OH)2 patı (7 Gün) + %0.5 NaOCİ (Ultrasonik irrigasyon) 6) Ca(OH)2 pati (7 Gün) + Distile Su (Ultrasonik irrigasyon) 7) Ca(OH)2'in doymuş solüsyonu (Konvansiyonel irrigasyon) + %0.5 NaOCİ (Ultrasonik irrigasyon) 8) Negatif Kontrol II. Bölüm çalışmaları sonucunda, %5'lik NaOCl'le ultrasonik olarak yıkanan örneklerde kanalların koronal kısmında yoğun smear materyali varlığına karşın, orta ve apikal üçlü bölgelerinde ideale yalan kanal temizliği gözlenmiştir. Benzer bulgulara ancak Ca(OH)2'in 24 saat ve 7 gün bekletilmesini takiben %0.5'lik NaOCl'in ultrasonik irrigasyon yöntemiyle uygulandığı gruplarda rastlanmıştır.

Abstract:
As a result of the first part, the necrotic tissue dissolving effects of 5% and 2.5% NaOCl were found to be sufficient, but similar action of 0.5% NaOCl was ineffective. However, necrotic tissue dissolving activity of 0.5% NaOCl became sufficient after the pretreatments with Ca(OH)2 paste for 24 hours and Ca(OH)2 solutions for 30 minutes. The contribution of Ca(OH)2 pretreatment to the concentrated solutions was interpreted as fastening their dissolving effects up to approximatelly two times. While the necrotic tissue dissolving activity of NaOCl was occurred in minutes, Ca(OH)2 paste showed this activity at 6th and 7th days. Ca(OH)2 solution did not dissolved the necrotic tissues during the test period. In the second part of this study, it was searched whether the Ca(OH)2 pretreatments enhanced the root canal cleansing effect of 0.5% NaOCl or not. Experimental groups were arranged according to the findings of part I. Root canal cleanliness of specimens were examined under scanning electron microscope. Since it was known that concentrated solutions were thus able to clean the root canals with ultrasonic irrigation method, ultrasonic technique was used except for 2 groups in this study. Totally 8 experimental groups as fallows: 1) %5 NaOCl (Ultrasonic irrigation) 2) %0.5 NaOCl (Ultrasonic irrigation) 3) Ca(OH)2 paste (24 Hours) + %0.5 NaOCl (Conventional irrigation) 4) Ca(OH)2 paste (24 Hours) + %0.5 NaOCl (Ultrasonic irrigation) 5) Ca(OH)2 paste (7 Days) + %0.5 NaOCl (Ultrasonic irrigation) 6) Ca(OH)2 paste (7 Days) + Distilled water (Ultrasonic irrigation) 7)Ca(OH)2'in solution (Conventional irrigation) + %0.5 NaOCl (Ultrasonic irrigation) 8) Negative ControlNaOCl is the most widely used irrigation solution because of its necrotic tissue dissolving, antimicrobial and lubricative properties. However, effective concentrations of the solution (5.25%-2.6%) has been found cytotoxic. Its cytotoxic effect decreases at the lower concentrations as those properties of the solution also decrease. Due to its antimicrobial and mineralization stimulating activities, Ca(OH)2 is also widely used material in endodontics. Hasselgren et al. had reported that Ca(OH)2 paste fastened the necrotic tissue dissolving effect of NaOCl. In the present study, it was planned to investigate the cleansing effect of diluted NaOCl on the root canals which had been pretreated with Ca(OH)2. With this respect, our study was completed in two parts. In the first part, the necrotic tissue dissolving effects of these materials were tested. The different concentrations and forms of materials were tested separately or together in 25 experimental groups. Bovine muscular tissue was used as a necrotic tissue sample. Necrotic tissue samples were weighed before and after the test procedure, then the percentage of weight changes were calculated.81 SUMMARY NaOCl is the most widely used irrigation solution because of its necrotic tissue dissolving, antimicrobial and lubricative properties. However, effective concentrations of the solution (5.25%-2.6%) has been found cytotoxic. Its cytotoxic effect decreases at the lower concentrations as those properties of the solution also decrease. Due to its antimicrobial and mineralization stimulating activities, Ca(OH)2 is also widely used material in endodontics. Hasselgren et al. had reported that Ca(OH)2 paste fastened the necrotic tissue dissolving effect of NaOCl. In the present study, it was planned to investigate the cleansing effect of diluted NaOCl on the root canals which had been pretreated with Ca(OH)2. With this respect, our study was completed in two parts. In the first part, the necrotic tissue dissolving effects of these materials were tested. The different concentrations and forms of materials were tested separately or together in 25 experimental groups. Bovine muscular tissue was used as a necrotic tissue sample. Necrotic tissue samples were weighed before and after the test procedure, then the percentage of weight changes were calculated.