Kablosuz bağlantı özelliğine sahip bilateral işitme cihazı kullanan işitme kayıplı bireylerde ve normal işitenlerde uzaysal ayrılık etkisinin işitsel uyarılmış kortikal potansiyellerle incelenmesi
Evaluation of  spatial separation benefit with cortical auditory evoked potentials in normal hearing and in hearing-i̇mpaired subjects using hearing aids with wireless directionality features
Yazar: ATILIM ATILGAN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE AYÇA ÇİPRUT
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Gürültü = Noise ; Kablosuz ağlar = Wireless networks ; Odyoloji = Audiology ; Uyarılmış potansiyeller-işitsel = Evoked potentials-auditory ; İşitme = Hearing ; İşitme cihazları = Hearing aids ; İşitme kaybı = Hearing loss

Özet:
Amaç: Gürültülü ortamlarda uzaysal ayrılık avantajı davranışsal çalışmalarla gösterilmiştir. Gürültü konuşmanın geldiği yönden ayrıldığında konuşmayı anlama artmaktadır. Çalışmamızın amacı bu avantajı İşitsel Uyarılmış Kortikal Potansiyeller  (İUKP) kullanarak normal işiten ve işitme kayıplı bireylerde araştırmaktır.  Ayrıca işitme kayıplı bireylerde işitme cihazının yönsellik özellikleri kullanıldığında uzaysal ayrılık etkisinin İUKP'lerde gözlenip gözlenmediği araştırılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya 30 normal işiten, 28 işitme kayıplı işitme cihazı kullanıcısı birey dahil olmuştur. Pasif odd-ball paradigması kullanılarak /ba/ ve /da/ konuşma uyaranları bireyin tam karşısından (0°) sunulmuştur. Devamlı konuşma gürültüsü 5 dB sinyal-gürültü oranında bireyin karşısından (0°), sağından (+90°) ve solundan (-90°)  sunulmuştur. İşitme kayıplı bireyler test sırasında Phonak ve ReSound işitme cihazlarını üç farklı yönsellikte kullanmışlardır. 
Bulgular: Çalışmamızda normal işitenlerde N1, P2, EMN latanslarında ve N1, EMN amplitütlerinde anlamlı derecede gürültü yönünün etkisi görülmüştür (p<0,001). Gürültü, konuşma uyaranıyla aynı yönden sunulduğunda gürültünün sağdan ya da soldan sunulmasına göre N1, P2, EMN latansları uzamıştır (p<0,05). Yönsellik koşulları açısından değerlendirildiğinde adaptif yönsellikte elde edilen N1 ve P2 latansları diğer yönsellik koşullarına göre daha erkendir (p<0,05).  Binaural yönselliğin etkisi gözlenmemiştir (p>0,05). 
Sonuçar: Çalışmamızda uzaysal ayrılık etkisi hem kontrol grubunda hem de deney gruplarında gözlenmiştir. Adaptif yönselliğin etkisi gözlenirken binaural yönsellik etkisi gözlenmemiştir. Sonuçlar davranışsal gürültüde konuşmayı anlama testleriyle İUKP değerlendirmeleri arasında ilişki olabileceğini düşündürmüştür.

Abstract:
Objective: Spatial separation benefit  in noisy situations has been demonstrated with behavioral studies. When the noise direction separates from the speech direction, speech understanding improves. We aimed to study this advantage with using Cortical Auditory Evoked Potentials (CAEP) on subjects with normal hearing and subjects with hearing loss, we also aimed to study the effect of  hearing aid directionality feature on spatial separation benefit with CAEP.	
Design: Thirty subjects with normal hearing and 28 subjects with hearing loss participated in this study. Speech stimuli /ba/ and /da/ were presented with passive oddball paradigm in front of subject (0°). Continuous Speech Noise (+5 signal-to-noise ratio) was presented either in front of subject (0°), left side (-90°) or right side (+90°). Cortical evoked potentials (N1, P2, MMN) have been recorded in quiet condition and three noisy conditions. Three directionality modes (omni, adaptive, binaural) were evaluated with two different hearing aids (Phonak, Resound).
Results: We found a significant effect of noise direction on N1, P2, MMN latencies (p<0,001) and N1, MMN amplitudes for participants with normal hearing. When noise presented in the same direction with speech stimuli, N1, P2, MMN were prolonged much more than when noise was presented at left side and right side (p<0,05). We found significant effects of adaptive directionality for spatial separation benefit on N1 and P2 for both Phonak and Resound groups (p<0,05). There was no advantage of binaural directionality (p>0,05) for both groups.
Conclusion: We observed spatial separation effects with using Cortical Auditory Evoked Potentials (CAEP) for both control and experimental groups. We also observed effects of adaptive directionality to CAEP, but not for the binaural directionality. These findings suggest that CAEPs may have a potential to explain cortical mechanisms of behavioral speech understanding in noisy situations.