Akut migren ataklarında aromatik yağlarla yapılan masajın ağrının şiddeti ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of massage with aromatic oils on pain level and life quality during acute migraine attack
Yazar: HATİCE ÖNTÜRK
Danışman: PROF. DR. NECMİYE SABUNCU ; DOÇ. DR. LEMAN ŞENTURAN
Haliç Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Aromaterapi = Aromatherapy ; Aromatikler = Aromatics ; Ağrı = Pain ; Ağrı ölçümü = Pain measurement ; Baş ağrısı = Headache ; Baş ağrısı bozuklukları = Headache disorders ; Masaj = Massage ; Migren hastalıkları = Migraine disorders ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Çalışma, migren tanısı konmuş bireylerde, akut migren atağı sırasında tıbbi tedaviye ek olarak aromatik yağlarla yapılan masajın ağrının şiddeti ve yaşam kalitesine etkisinin saptanması amacıyla deneysel olarak yapıldı. Çalışmanın örneklemini acil kliniğe migren atağı ile başvuran, çalışma kriterlerine uyan ve araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 35 deney 35 kontrol olmak üzere toplam 70 hasta oluşturdu. Veriler, Hasta Bilgi Formu, Depresif Belirti Envanteri - Öz Bildirim- (IDS-SR), Migrende 24 Saatlik Yaşam Kalitesi Ölçeği-MYKÖ, Görsel Kıyaslama Ölçeği (GKÖ),  tansiyon aleti ve pulseoximetre ile toplandı. Akut migren atağı esnasında  tıbbi tedaviye ek olarak, deney grubu hastalara aromatik  yağ  karışımı kullanılarak 15 dakika alın, şakak ve boyun köküne masaj uygulandı ve uygulamaya üç hafta boyunca devam edildi. Kontrol grubuna ise herhangi bir uygulama yapılmadı. Verilerin değerlendirilmesinde istatistiksel analizler için IBM SPSS Statistics 22 (IBM SPSS, Türkiye) programı kullanıldı. Tanımlayıcı istatistiksel metotların (ortalama, standart sapma, frekans) yanı sıra normal dağılım gösteren iki grup arası niceliksel verilerin değerlendirilmesinde Mann Whitney U Testi kullanıldı. İkiden fazla grup arası değerlendirmelerde ise Kruskal Wallis testi, farklılığa neden olan grubun tespitinde ise yine Mann Whitney U testi kullanıldı. Deney grubunun uygulama öncesi GKÖ  skorlarının, kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptandı (p:0,030; p<0,05). Deney grubunda uygulama öncesine göre uygulama sonrasında GKÖ puanlarında görülen düşüşün, kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptandı. Deney grubunun uygulama sonrası migrende yaşam kalitesi toplam ve alt boyut ölçek puanlarının kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu görüldü (p<0,05). Aromatik yağlarla yapılan masajın, deney grubunun tedavi sonrasındaki MYKÖ toplam puanları, kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptandı (p:0,005; p<0,01). Çalışma sonucunda lavanta ve nane yağı kullanılarak yapılan masajın migren hastalarının ağrısının azaltılmasında etkili olduğu ve yaşam kalitelerini olumlu etkilediği görüldü.

Abstract:
The study was conducted empirically to determine the effect of massage with aromatic oils along with medical treatment during migraine attacks on pain level and quality of life of patients diagnosed with migraine. Sample of this study consisted of 70 patients admitted to the emergency clinic with a migraine attack, met working criteria and agreed to participate in the study voluntarily. 35 patients were in the experimental group and the rest was in the control group. Data were collected with the Patient Information Form, Depressive Symptom Inventory, Self-Report (IDS-SR), 24 Hours Quality of Life Scale-FTSC in Migraine Patients, Visual Analogue Scale (VAS), Sphygmomanometer and Pulseoximeter. In addition to medical treatment during the acute migraine attack, patients in the experimental group had massage for 15 minutes with aromatic oil blend applied to the forehead, temple and neck root. They had massage for three weeks. Patients in the control group did not receive any treatment. IBM SPSS Statistics 22 (IBM SPSS, Turkey) program was used to evaluate the data for statistical analysis. The Mann Whitney U test was used to evaluate the descriptive statistical methods (mean, standard deviation, frequency) as well as quantitative data between two groups with normal distribution.The Kruskal Wallis test was used for multiple intergroup evaluations, and the Mann Whitney U test was used to determine the causing difference. Pre-treatment VAS scores of the experimental group were found to be statistically higher than control group (p: 0,030, p <0,05). In the experimental group, the decrease in the VAS scores after the treatment was found to be statistically higher than the control group. It was seen that the total and subscale quality of life scores of the experimental group following the treatment were significantly higher than the control group (p <0,05). After massage with aroma oils, the total score of 24 Hours Quality of Life Scale-FTSC in Migraine Patients of the experimental group was found to be statistically higher than the control group (p: 0,005, p <0,01). As a result of the study, massage with lavender and mint oil was found to be effective in decreasing the pain of migraine patients and it was found that the quality of life was affected positively.