Sosyal güvenlik sistemlerinin dünyadaki gelişimi, tasarruflar üzerindeki etkileri ve Türkiye'de durum
Social security systems in the world, their effects on savings and situation in Turkey
Yazar: BERNA BALCI İZGİ
Danışman: PROF. DR. MAHİR FİSUNOĞLU
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Emeklilik = Pension ; Emeklilik fonları = Pension funds ; Fonlar = Funds ; OECD ülkeleri = OECD countries ; Sosyal güvenlik = Social security ; Sosyal güvenlik kurumları = Social security institutions ; Sosyal güvenlik sistemleri = Social security systems ; Tasarruf = Saving ; Özel emeklilik fonları = Private pension funds

Özet:
Geçtiğimiz son 15 yılda dünya genelinde, sosyal güvenlik sistemlerinin yeniden yapılandırılması konusu ağırlıklı olarak tartışılmaktadır. Tartışmaların temelini; demografik etkiler, işsizlik, değişen ekonomik ve siyasal koşullar nedeniyle gücünü kaybetmekte olan kamu emeklilik sistemlerinin iyileştirilmesi konusu oluşturmaktadır. Gelişmiş ülkelere bakıldığında kamu emeklilik sistemleri yanında tamamlayıcı özel emeklilik programlarının ve vergi avantajlı bireysel gönüllü tasarruf planlarının yaygın olarak kullanılmaya başlandığı görülmektedir. Ancak bunun yanısıra kamu emeklilik sistemlerinin de ağırlıklı olarak önemlerini korumaya devam ettikleri gözlenmektedir. Türkiye'de de bu kapsamda, "Sosyal Güvenlik Reformu" adı altında bir yeniden yapılanma söz konusudur. Bu kapsamda sermaye birikiminin ve finansal piyasalara fon akışının artması beklenmektedir. Çalışmamızın amacı, dünya genelinde sosyal güvenliğin finansmanı ve Türkiye'de sosyal güvenlik sisteminin durumunu izlemek ve Türkiye'de sosyal güvenliğin özel tasarruflar üzerindeki etkilerini araştırmaktır. İnceleme dönemi 1972-2003 arası olup, sonuca doğrusal regresyon ile ulaşılmıştır.Ülkemizde sosyal güvenlik kurumlan ile ilgili olarak elde edilebilen kesin veriler 1970 sonrasına rastlamaktadır. Bu nedenle günümüze dek oluşan özel tasarrufların nisbi olarak çok yüksek olmadığı görülmektedir. Yapılan tahmin sonuçlan sosyal sigorta primleri ve özel tasarruflar arasında olumlu ve anlamlı bir ilişki ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Sosyal güvenlik, özel tasarruflar, emeklilik fonları, dağıtım sistemi, fonlama sistemi, belirli katkı emeklilik planlan, belirli katkı emeklilik planlan.

Abstract:
There is an escalating debate about the scope and structure of national pension systems in last 15 years. In the heart of the debates, there is a desire to improve social protection in concert with improving economic conditions and respond to changing demographics, unemployment, economic and political effects. Supplementary private pension programs and voluntary individual savings accounts with tax advantage are being applied in most developed countries of the world.However public pensions are critical institutions destined to become even more important as population ageing continues throughout the world. In Turkey also a "Social Security Reform" project exists for restructuring purposes. In this respect, it is expected that capital accumulation and flowing funds to financial markets will increase. The purpose of our study is, understand the financing of the social security systems in the world and Turkey. In addition to analyze the effects of social security on private savings in Turkey. The data available for the social security institutions in Turkey starts from 1970s. The private savings are not so high respectively. Time series analysis includes 1972-2003 data and the OLS results shows a significant and pozitif relationship between private savings and social insurance premiums. Keywords: social security, private savings, pay as you go systems, funding.defined contribution, defined benefit.