Yenidoğan dönemi ve çocukluk çağı hemorajik inmelerinde ilişkili faktörler, etiyolojinin belirlenmesi ve nörolojik sonuçlar
Associated factors, determination of etiology and neurological outcomes in neonatal and childhood haemorrhagic strokes
Yazar: AYŞEGÜL YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. DİLEK YALNIZOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Pediatrik hemorajik inme, erişkin yaş grubuna göre nadir görülmekle birlikte hastaların uzun yıllar nörolojik defisitle yaşamasına ve kaybına neden olmaktadır. Çalışmamızda 2000-2023 yılları arasında Hacettepe Üniversitesi İhsan Doğramacı Çocuk Hastanesi'nde, yenidoğan ve çocukluk çağında hemorajik inme tanısı almış, tedavi ve takipleri yürütülmüş hastalar retrospektif olarak incelenmiş; demografik özellikleri, nörolojik muayeneleri, risk faktörleri, nöroradyolojik bulguları ve izlemdeki özelliklerinin dökümünün yapılması, prognozu ve nörolojik sonucu öngörmede kullanılabilecek klinik, radyolojik özelliklerin ortaya konulması hedeflenmiştir. Çalışmamızda 61 çocukluk çağı, beş yenidoğan vakasına ulaşılmıştır. Çocukluk çağı hastalarında ortanca tanı yaşı yedi yaştı. Hastalar en sık fokal nörolojik bulgular (%55,7) ve bilinç düzeyi değişikliği (%34,4) ile başvurdu. Etiyolojide en sık hematolojik (%36,1) ve vasküler risk faktörleri (%29,5) saptandı. Kanama sıklıkla intraparankimaldi, en sık frontal lob (%32,7) tutulmuştu. Hastaların %30,5'inde inme ilişkili mortalite görüldü. Beyin ödemi tedavisi (%72,4) en sık kullanılan tedaviydi. Bilinen hastalık varlığı, erkek cinsiyet, GKS<8, subaraknoid kanama varlığı, artmış kanama boyutu kötü sonuçlar ve mortaliteyle ilişkilendirilmiştir. Yenidoğan grubunda ortanca tanı yaşı 17 gündü. Üç hastada hematolojik risk faktörü mevcuttu, birer hasta mortalite ve nörolojik defisit ve epilepsi ile sonuçlanmıştı. Çalışmamızda pediatrik hemorajik inme hastalarımızın sıklıkla vasküler ve hematolojik etiyoloji altında gelişmekle birlikte heterojen bir etiyolojik profile sahip olduğu görülmüştür. Hemorajik inme, pediatrik grupta sık görülmemekle birlikte ciddi sonuçları olan bir nörolojik hastalıktır. İnme tanısının zamanında konulması hayati önemdedir; tanı konulduktan sonra etiyolojinin aydınlatılması, tedaviyi yönlendirmede, hastalık seyrini ve rekürrensleri öngörmede kritik önemdedir.
Anahtar kelimeler: Pediatrik inme, perinatal inme, hemorajik inme, serebrovasküler hastalık, vasküler malformasyon

Abstract:
Pediatric haemorrhagic stroke is a rare condition compared to the adult age group, yet it results in mortality or causes patients to live with neurological deficits for many years. We retrospectively reviewed the patients with haemorrhagic stroke during neonatal period and childhood diagnosed and followed-up at Hacettepe University İhsan Doğramacı Children's Hospital between 2000 and 2023. We studied demographic characteristics, neurological examination findings, risk factors, neuroradiological findings and outcome aiming to reveal clinical and radiological features that could predict prognosis and neurological outcome. In our study, 61 childhood and five neonatal cases were included. The median age at diagnosis in childhood was seven years. Patients most commonly presented with focal neurological findings (55.7%) and altered mental status (34.4%). Haematological (36.1%) and vascular risk factors (29.5%) were the most common etiological factors. Haemorrhage was frequently intraparenchymal, mostly involving the frontal lobe (32.7%). Stroke-related mortality was observed in 30.5% of patients. Cerebral oedema treatment (72.4%) was the most common treatment. Presence of a known disease, male gender, GCS <8, presence of subarachnoid haemorrhage, and increased haemorrhage size were associated with poor outcome and mortality. The median age at diagnosis in the neonatal group was 17 days. Hematological risk factors were detected in three of these patients. One patient resulted in neurological deficit, one patient developed epilepsy, and one patient died. Our study revealed that patients with pediatric hemorrhagic stroke had a heterogeneous etiological profile, vascular and hematological etiology as the most common causes. Although haemorrhagic stroke is not common in the pediatric age group, it is a neurological disease with serious consequences. Timely diagnosis of stroke is of critical importance; clarification of the etiology after diagnosis will be decisive in guiding the treatment and predicting the course of the disease and recurrences.
Key words: Pediatric stroke, perinatal stroke, haemorrhagic stroke, cerebrovascular disease, vascular malformation