Namazı terk etmenin hükmü ile ilgili hadislerin değerlendirilmesi /
Yazar: YUNUS HATİPOĞLU
Danışman: PROF. DR. HACI MUSA BAĞCI
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Din = Religion
Dizin: Hadis = Hadith ; Küfür = Swearword ; Namaz = Prayer ; İbadet = Worship ; İslamiyet = Islam

Özet:
İslâm, ibâdetler içinde namaza büyük bir önem atfetmiştir. Bunu gerek Kur'an-ı Kerim'de gerekse hadîslerde açık bir şekilde görebilmekteyiz. Hadîs kaynaklarında namazın önemi, fazileti ve namaz kılanlara vaat edilen mükâfatlardan bahsedilmekte, bunun yanında bilhassa bazı rivayetlerde saraheten veya zımnen namazı terk edenlerin kâfir veya müşrik olacakları bilgisi de yer almaktadır.
Hadîs alanında namazla alakalı birçok akademik çalışma yapılmakla birlikte, namazın terk edilmesi ile ilgili hadîsler hakkında bir çalışma yapılmadığı fark edilmiştir. Bunun üzerine birçok hadîs kaynağında yer alan, ayrıca namazın terk edilmesinin kişiyi dinden çıkaracağını savunan kimselerin de eserlerinde sıklıkla zikrettikleri dört hadîs, senet ve metin açısından değerlendirilmesi yapılmak üzere tezimizin konusu olarak belirlenmiştir. Çalışmamız bir giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında çalışmanın konusu, sınırları, önemi, amacı ve metodu hakkında bilgi verildikten sonra namaz ibâdetinin İslam öncesi cahiliye dönemindeki durumu ile Kur'ân-ı Kerîm ve hadîslerde nasıl yer aldığına bakılmıştır. Birinci bölümde hadîslerin geçtiği kaynaklar tespit edilerek, bu hadîsler senet tenkidine tabi tutulmuş, hadîslerin isnâdlarının genel itibariyle sahîh olduğu sonucuna varılmıştır. İkinci bölümde ise söz konusu hadîsler metin tenkidi kriterleri açısından değerlendirilmiş, şârihlerin hadîsler hakkındaki yorumlarına yer verilmiş, ayrıca hadîslerin İslâmî ilimlerdeki kullanılma biçimine de temas edilmiştir.
Sonuç olarak namazı terk etmek hakkındaki hadîslerin genel itibariyle isnâdlarının sahîh olduğu, metin tenkidi çerçevesinde yaptığımız değerlendirmeler
V
sonucunda ise bu hadislerde geçen küfür ifadelerinin, namazın farz oluşunu inkâr ederek terk etmek veya kişiyi dinden çıkarmayan amelî, mecazî ve nimet küfrü (nankörlük) şeklinde anlaşılması gerektiği kanaatine varılmıştır.

Abstract:
Islam has given a great importance to prayer in worships. We can see this clearly both in the Qur'an and in the Hadiths the Prophet Muhammed's sayings and deeds. In the sources of Hadiths, the importance of prayer, virtue and reward promised to those who perform are mentioned, besides this, especially in some narrations, directly and indirectly, those who leave the prayer will be disbelievers or polytheist is also available.
With many academic studies related to prayer in the field of Hadith, it is noticed that there is no study about the traditions related to the abandonment of the prayer. So, in many sources of Hadiths, also those who argue that the abandonment of prayer will make the person abjuration of religion have also been identified as the subject of the thesis to be evaluated in terms of four hadiths, notes and texts frequently mentioned in their works.
Our work consists of an introduction and two parts. In the introduction part, after giving information about the subject of this study, limits, importance, purpose and method, the status of prayer in the pre-Islamic period of ignorance and how the Holy Quran and hadiths took place were studied.
In the first chapter, the sources of the hadiths have been identified and these hadiths have been subjected. It has been concluded that the sources and names of the hadiths are generally authentic and valid. In the second chapter, the related hadiths were evaluated in terms of text criticism criteria, it is about interpretations of the hadiths of the commenters. Furthermore, the way the hadiths used in İslamic Sciences have been mentioned.
VII
Consequently, the hadiths about the abandonment of prayer are generally authentic, as a result of our evaluations within the framework of text criticism, the expressions of disbelief in these hadiths should be understood as abandoning the duty of prayer by denying it or deeds, metaphorical and blessed disbelief (ungratefulness) which denies the necessity of prayer and leaves it out of the person.