1916 numaralı Trabzon şer'iyye sicili'nin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi (H. 1160-1161/M. 1747-1748)
Transcription and evaluation of the shari'a registry of Trabzon numbered 1916 (H. 1160-1161/M.1747-1748)
Yazar: VİLDAN KARA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MİRAÇ TOSUN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Sosyoekonomi = Socio-economics ; Sosyoekonomik yapı = Socio-economic structure ; Trabzon = Trabzon ; Şeriye sicilleri = Court registers

Özet:
Bu çalışmada, tarih bilimi açısından önemli bir kaynak türü olan bir şer'iyye sicilinin
günümüz Türkçesine aktarımı yapılarak değerlendirilmeye çalışıldı. Çalışmanın ana konusunu
oluşturan 1916 numaralı Trabzon Şer'iyye Sicili H. 1160-1161/ M. 1747-1748 yılları arasını
kapsamaktadır. Sicilin transkripsiyonu esnasında tüm kelimelerin doğru bir şekilde okunması ve
kaydedilmesi hususunda özen gösterilmiştir. Defter, dönemin Trabzon tarihi hakkında sosyokültürel, iktisadi, hukuki gibi alanlarda bilgiler içermektedir.
"1916 Numaralı Trabzon Şer'iyye Sicili'nin Transkripsiyonu ve Değerlendirilmesi (H. 1160-
1161/M. 1747-1748)" adlı çalışma genel itibariyle iki bölümden oluşmaktadır. Tezin giriş
bölümünde Trabzon Tarihi ve Sicilin tarihlendiği yıllardaki Osmanlı Tarihi hakkında kısaca bilgi
verilmiştir. Birinci bölümde Trabzon Şer'iyye sicillerini kullanarak çalışma yapan araştırmacılar ve
yaptıkları çalışmalar, Trabzon Şer'iyye sicillerinin konu olduğu yüksek lisans ve doktora
çalışmaları belirtilmiştir. İkinci bölümde ise 1916 numaralı Trabzon Şer'iyye sicilinin genel
özellikleri, şer'iyye sicilindeki belgelerin konuları ile bu konuların değerlendirilmesi ve
Trabzon'un idari taksimatı, sicil defterinde adı geçen Trabzon'un yapıları, dönemin meslekleri ve
memurlukları hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmanın son bölümü olan ekler bölümünde ise 1916
numaralı Trabzon Şer'iyye Sicili'nin transkribe edilmiş metni bulunmaktadır. Bu çalışma ile özelde
Trabzon, genelde Osmanlı Devleti'nin sosyal, ekonomik, hukuki, askeri, idari tarih alanlarında
yapılacak olan çalışmalara ve çalışma yapacak olan araştırmacılara katkı sağlanması amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: XIII. Yüzyıl, Şer'iyye Sicili, Trabzon

Abstract:
In this study, it is tried to evaluate an information of the Shari'a Registry, which is an
important resource type in terms of history discipline, by translating the documents to modern
Turkish. The main subject of the study which consists of the Shari'a Registry of Trabzon
Numbered 1916 belongs to the date of H. 1160-1161 / M. 1747-1748. During the transcription of
the documents, particular attention has been taken to ensure that all words are read and recorded
correctly.
The study titled as "Transcription and Evaluation of the Shari'a Registry of Trabzon
Numbered 1916 (H. 1160-1161 / M. 1747-1748)" consists of two parts. In the introduction of the
thesis, a brief information is given about Trabzon and Ottoman History in the years which the
record is dated. The first section of the study presents previous studies and researchers who also
used the Shari'a Registry of Trabzon Numbered 1916, and indicates postgraduate thesis on the
subject for master and doctorate's degree. In the second section, information is given on the main
characteristics of the Shari'a Registry of Trabzon, the subject of the documents of the Shari'a
Registry and evaluation of these subjects, administrative partition of Trabzon, the building
structures which are mentioned in the registry book, and officials and occupations employed in the
period. The transcribed text of the Shari'a Registry of Trabzon Numbered 1916 is presented in the
annexes which is the last section of the study. The study aims to contribute to the studies that will
be made on the social, economical, legal, military and administrative history of Trabzon in
particular, and of the Ottoman State in general.

Key Words: 13th Century, Shari'a Record, Trabzon