Yerel tekstil ürünlerinin pazarlama süreci: Tokat örneği
Marketing process of local textile products: The Tokat example
Yazar: NUR KAPLAN
Danışman: PROF. DR. NURGÜL KILINÇ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Moda Tasarımı Ana Bilim Dalı / Moda Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Giyim Endüstrisi = Clothing Industry ; İşletme = Business Administration
Dizin: Pazarlama = Marketing ; Pazarlama süreçleri = Marketing processes ; Tekstil ürünleri = Textile products ; Tokat = Tokat ; Yerel pazarlama = Local marketing ; Yerel üretim = Local manufacturing ; Yöresel ürün = Local product

Özet:
Yerel kalkınmalarda önemli bir etken olan yerel ürünlerin doğru bir şekilde pazarlanması hem bölge halkı için hem de ülke ekonomisi açısından oldukça önemlidir. Bununla birlikte ekonomik değer üretebilen yerel sanatlar yaşayabilmekte ve sürdürülebilmektedir. Bu çalışma, yerel tekstil ürünlerinin pazarlamasını yapan farklı müşteri odaklı işletmelerin ürün pazarlama süreçlerini saptayıp, karşılaştıkları problemleri belirlemek ve araştırma sonucunda elde edilen veriler ışığında önerilerde bulunabilmek amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür.  
Tarama modeli kullanılarak yapılan araştırmanın evrenini Tokat ili sınırları içerisinde yerel tekstil ürünlerinin üretimini ve pazarlamasını yapan işletmeler oluşturmaktadır. Türkiye Odalar ve Borsala Birliği (TOBB)'nden, Tokat esnaf ve sanatkârlar odası birliği (ESOB)'nden ve Tokat Ticaret ve Sanayi Odası (TSO)'ndan edinilen bilgiler doğrultusunda farklı odalarda kayıtlı işletmelerin sayısında benzerlik karşılaştırması yapıldığında toplamda aktif olarak Tokat ili sınırları içerisinde yerel tekstil ürünlerinin hem üretimini hem de pazarlamasını yapan 21 işletmenin bulunduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın evrenini oluşturan 21 işletme içerisinden, yargısal örnekleme yöntemi kullanılarak seçilen 15 işletme, araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Örneklemin belirlenmesindeki yargı hem üretimin hem de satışın olmasıdır. Sadece satışı olan işletmeler örnekleme dahil edilmemiştir. Yapılandırılmış görüşme formu ile örneklemde yer alan işletmelerden elde edilen veriler analiz edilmiş ve araştırma sonuçlarına ulaşılmıştır.
Araştırma sonucunda işletmelerde en çok üretimi dolayısıyla da satışı yapılan giyim ürünlerinin elbise, bluz/tunik, şalvar/pantolon ve pareo, aksesuar ve mefruşat ürünlerinde ise yazma, şal, fular ve bandana ve sofra bezi olduğu saptanmıştır. Ayrıca Tüm ürün gruplarında en çok pamuklu ve rejenere kumaşlar üzerine kimyasal boyalar kullanılarak tahta baskı tekniğinin uygulandığı belirlenmiştir. Çoğunlukla doğrudan veya perakendeciler aracılığıyla satış yapıldığı belirlenen üretime yönelik satış yönteminde tüketicilerin tüm ürün gruplarında en çok mağaza içi satış yöntemini, en az da diğer satış yöntemlerini tercih ettikleri görülmüştür. Hedef Pazar bölgesi olarak en çok yurt içi satış bölgelerinin tercih edildiği belirlenirken, tutundurma faaliyetleri içinde reklam faaliyetlerine oldukça az yer verildiği gözlenmiştir. Son olarak özellikle dikim/üretim sürecinin fason yaptırıldığı ve en çok satışın yaz aylarında gerçekleştiği elde edilen bulgular arasındadır.

Abstract:
The correct marketing of local products, which is an important factor in local development, is very important both for the people of the region and for the country's economy. However, local arts that can produce economic value can live and be sustained. This study was planned and carried out in order to determine the product marketing processes of different customer-oriented businesses that market local textile products, to identify the problems they encounter and to make suggestions in the light of the data obtained as a result of the research.
The universe of the research conducted using the scanning model consists of businesses that produce and market local textile products within the borders of Tokat province. In line with the information obtained from the Union of Chambers and Commodity Exchanges of Turkey (TOBB), Tokat Chamber of Tradesmen and Craftsmen (ESOB) and Tokat Chamber of Commerce and Industry (TSO), when a comparison is made in the number of businesses registered in different chambers, a total active within the borders of Tokat province is made. It has been determined that there are 21 enterprises engaged in both the production and marketing of local textile products. The sample of the study consisted of 15 enterprises selected by using the judgmental sampling method among the 21 enterprises constituting the universe of the research. The judgment in determining the sample is that there is both production and sales. Businesses with only sales were not included in the sample. With the structured interview form, the data obtained from the businesses in the sample were analyzed and the research results were reached.
As a result of the research, it has been determined that the most produced and therefore sold clothing products in the enterprises are dresses, blouses / tunic, baggy pants / trousers and pareo, and accessories and furnishing products are writing, shawl, scarf and bandana and table cloth. In addition, it was determined that woodblock printing technique was applied by using chemical dyes on cotton and regenerated fabrics in all product groups. In the production-oriented sales method, which was determined to be mostly sold directly or through retailers, it was observed that consumers preferred the in-store sales method most and other sales methods least in all product groups. While it has been determined that domestic sales regions are mostly preferred as the target market region, it has been observed that advertising activities are given very little space within the promotion activities. Finally, it is among the findings that especially the sewing / production process is outsourced and the most sales are realized in the summer months.