2002-2011 dönemi Türk siyasetinde mizah
Turkish political humor during 2002-2011 period
Yazar: ZEYNEP KAMİLOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. GÜLİN ÖĞÜT EKER
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Mizah = Humour ; Protesto = Protesting ; Siyaset = Politics ; Türk siyasi tarihi = Turkish political history

Özet:
Bu çalışmada 2002-2011 yılları arasındaki Türk Siyasetindeki mizahî unsurlar araştırılmıştır. Çalışma, giriş ve sonuç bölümlerinin yanında üç ana bölümden oluşmaktadır.
Birinci bölümde, mizah ile gülme arasındaki ilişki ortaya konulmuş, bir yandan da ayrımları belirtilmeye çalışılmıştır. Mizahın ne şekilde, hangi psikolojik durumlar neticesinde ortaya çıktığı ise, genelgeçer üç mizah kuramıyla açıklanmıştır. Dünya literatürü ve Türk düşünürlerin mizahı nasıl tanımladıklarına dair örnekler sunulmuştur.
Mizahın türleri olan hiciv, nükte, ironi, şaka, alay ve karikatür hakkında bilgiler verilmiştir. Çalışmaya adını veren siyasî mizah, mizah alanları arasında cinsel mizah ve etnik mizah ile ayrımları üzerinden tespit edilmeye çalışılmıştır.
Mizahın siyasetle olan ilişkisini belirleyebilmek adına, ikinci bölüm siyaset, sosyal protesto, mizahın siyasi lider imajına etkileri ve siyasette savunma/saldırı aracı olarak mizah, Dünya tarihinden örneklerle anlatılmıştır. Sosyal protesto kavramını genişçe açmamızdaki sebep, mizahın siyasetçiler için de bir protesto nesnesi olabileceğini göstermektir. Yanı sıra, seçilmiş üç ülke ile Batı dünyasındaki siyasetçilerin de anekdotlarına yer verilerek, o ülkelerin mizah anlayışları hakkında ipuçları verilmeye çalışılmıştır.
Çalışmanın üçüncü bölümü 2002-2011 dönemi Türk Siyasetçilerinin mizahın kullanım biçimlerini belirleyebilmek adına bir tasnif çalışmasıdır. Bu dönemdeki siyasîlerin konuşma metinleri, TBMM Genel Kurul tutanaklarından, siyasî partilerin internet sitelerinden ve basından derlenerek bir seçki oluşturulmuştur. Bu seçki üzerinden de bir tasnif çalışması yapılmış, dönemin siyasilerinin mizahı hangi türleriyle tercih ettikleri, hangi anlatım türlerinden yararlanarak mizahı kullandıkları, edebî sanatlardan ne şekilde yararlandıkları ve nasıl bir dil oyunu yaptıkları izah edilmiştir. Sınıflama türlerinde sunulmuş ve yorumlanmaya çalışılmış söylem örnekleri, kronolojik olarak sıralanmıştır. 
Mizahın salt mizahçılara özgü olmadığı, siyasetçiler için de bir toplumsal iletişim dili ve sosyal protesto aracı olarak kullanılmakta olduğu sonucuna varılmıştır. Siyasî mizahın özellikle muhalefet üyeleri arasında yoğun bir şekilde kullanılıyor olması, mizahın muhalif kimliğine dayandırılıyor olsa da, Türk muhalefeti mizahı iktidarı "yıpratma" maksatlı kullanmıştır. 



Anahtar Sözcükler 
Mizah, Siyasî Mizah, Sosyal Protesto, Siyaset

Abstract:
In this study, the humorous elements in the Turkish Politics between the years 2002 and 2011 have been researched. The study consists of three main sections besides the introduction and conclusion. 
In section one, we present the relation between humor and laughter, while trying to explain their distinctions. We explain the psychological states and the way for the emergence of humor with three generally accepted humor theories. We give examples from the world literature and depict how Turkish thinkers define the humor. 
We give information on satire, wit, irony, joke, mockery, and cartoon as the types of humor. We tried to explain the political humor, which denominates our study, on the basis of its distinctions from sexual humor and ethnic humor that take part in the humor areas. 

For the purpose of determining the relation of humor with politics, we explain in the section two the social protest, impacts of humor on a political leader's image, and humor as a defense/attack in the politics tool with examples from the world history. Our effort to evaluate the social protest concept in a broader sense is to show that humor can be a protest object also for the politicians. By quoting the anecdotes of the Western politicians in three selected countries, we try to give hints about the humor understanding of those countries. 
The section three of our study is a classification study for the purpose of identifying the methods of using the humor by Turkish Politicians during the period of 2002-2011. We present a compilation of the speech texts of politicians during this period from the General Assembly of the Turkish Parliament records, websites of political parties, and press. We made a classification on the basis of this compilation in order to explain in what types the period's politicians prefer humor, their use of humor by using what phraseologies, and how they play on words. The discourse examples, which we have presented in the classification types and tried to comment on, are enumerated in a chronological order. 
We have concluded that the humor is not peculiar to the humorists, but it is also used as a language of social communication and means of social protest by politicians. Although the extensive use of political humor among the opponents is attributed to the dissident characteristics of humor, Turkish opponents use the humor for "attrition" purposes. 



Keywords
Humor, Political Humor, Social Protest, Policy.