Anonim ortaklıklarda anasözleşme değişikliği
Amendment of the main contract in joint stock companies
Yazar: ESRA HAMAMCIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MERİH KEMAL OMAĞ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Anonim ortaklıklar = Incorporated companies ; Değişim = Change ; Sözleşmeler = Contracts ; Türk Ticaret Kanunu = Turkish Commercial Code ; Türk ticaret hukuku = Turkish commercial law ; Şirketler = Companies

Özet:
Tezimizin amacı, ortaklığın anayasası niteliğinde sayılan anasözleşmedeki değişikliklerin, hangi temel esaslar dahilinde yapılabileceğini ortaya koymak, değişikliğin şekli, kapsamı, usulü, sınırları ve sonuçları konusundaki mevzuat hükümlerini, doktrin görüşleri ve uygulama sorunları ile birlikte incelemektir. Çalışmamızda, ayrı birer tez konusu yapılmış veya yapılabilecek ayrıntılar içeren, esas sermaye artırımı, sermaye azaltımı gibi özel anasözleşme değişiklikleri tek tek incelenmek yerine, tüm anasözleşme değişikliklerinde geçerli olan temel esaslar incelenmeye çalışılmış, esas sermaye artırımı ve azaltımına özgü ve genel değişikliklerden farklı olan özel düzenlemeler kapsam dışı bırakılmıştır. 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe girecek olan Yeni Türk Ticaret Kanununun konumuzla ilgili hükümleri de 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri ile karşılaştırmalı olarak tezimizde incelenmiştir. Üç ana bölümden oluşan tezimizin ilk bölümünde anasözleşme kavramı ve hukuki niteliği üzerinde durulmuş ve Alman, İsviçre, Türk öğretisindeki görüşler doğrultusunda anasözleşmenin hukuki niteliği konusunda bir sonuca varılmaya çalışılmıştır. Anasözleşme değişikliği konusunda çıkış noktamız olan anasözleşme içeriği de yine bu bölümde TTK ve YTTK hükümleri karşılaştırmalı olarak ele alınarak incelenmiştir. İkinci bölümde, öncelikle değişiklik kavramı üzerinde durulmuş ve hangi tür değişikliklerin anasözleşme değişikliği kapsamında değerlendirilmesi gerektiği tespit edilmeye çalışılmıştır. Değişiklik usul ve şartları konusu ise, değişiklik metninin hazırlanması, gerekiyorsa Sanayi ve Ticaret Bakanlığından izin alınması, değişikliğin genel kurulda karara bağlanması, imtiyazlı paysahiplerinin onayı ile ticaret siciline tescil ve ilan alt başlıkları çerçevesinde ele alınmıştır. Çalışmamızın son bölümü anasözleşme değişikliğinin sınırları ve denetimine ayrılmıştır. Bu kapsamda özellikle vazgeçilmez ve müktesep haklarla, imtiyazlı paylardan doğan hakların anasözleşme değişikliklerine çizmiş oldukları sınırlar kanun hükümleri kapsamında tespit edilmeye çalışılmıştır. Aynı bölümde, anasözleşme değişikliğinin hükümsüzlüğü ve denetimi başlığı altında, yokluk, butlan, iptal edilebilirlik ve askıda hükümsüzlük halleri üzerinde genel hatlarıyla durulmuştur.

Abstract:
The purpose of this thesis is to put forward the main principles through which the amendments in the main contract, considered to be the constitution of partnership, could be made and to analyze provisions of the legislation together with doctrinal views and implementation issues regarding the form, scope, procedures (mode), limits and results of amendment.In this study, rather than focusing on specific main contract amendments with details that have been or could be the subject of a separate thesis such as the increase or reduction in authorized capital, the basic principles that apply to all main contract amendments were analyzed and the arrangements specific to increase and reduction in authorized capital and special arrangements, which are different from general amendments, were left out of the scope of the study.The relevant provisions of the new Turkish Commercial Code, which will come into force on 1 July 2012, are examined in this thesis in comparison with the provisions of the Turkish Commercial Law No. 6762. This thesis is consists of three main parts. In the first part, the emphasis is on the concept of main contract and its legal attributes; and in accordance with the legal opinions stemming from the German, Swiss and Turkish doctrines the first part tries to reach a conclusion regarding the legal attributes of the main contract.The content of the main contract, which is the point of departure regarding the main contract amendment, is also analyzed in this part by means of discussing the provisions of the TCL in comparison with that of the NTCC. The second part primarily focused on the concept of amendment and sought to determine what kind of amendments should be evaluated within the scope of main contract amendment.The issue of procedures and conditions for the amendment is elaborated under the subheadings: the preparation of the text of amendment, (if necessary) the authorization from the Ministry of Industry and Commerce, the decree for the amendment in the general assembly, registration at the trade registry and promulgation with the approval of the privileged shareholders.The last part of the thesis is on the limits and supervision of main contract amendment. Within this context, this part tried to determine the limits stipulated for the main contract amendments under the provisions of the law particularly by indispensable and vested rights as well as the rights incurred from concessional shares. Within the same part, under the heading/title of invalidity of the main contract amendment the cases of absence, voidness, revocation and pending invalidity have been analyzed in general terms.