Forsus, monoblok (aktivatör) ve sınıf ıı elastik kullanımının eklem konumuna etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of using forsus, monoblock (activator) and class ii elastics to the temporomandibular joint position
Yazar: KEZBAN TEKGÜL
Danışman: PROF. DR. SEHER GÜNDÜZ ARSLAN
Dicle Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Sınıf II anomalilerin tedavisinde alt çenede konum değişikliğine neden olan mekaniklerin temporomandibular eklem üzerinde etkilere sahip olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı, sınıf II kapanış bozukluklarının tedavilerinde başvurulan forsus, monoblok (aktivatör) ve sınıf II elastik uygulamalarının temporomandibular eklem konumuna olan etkilerini dinamik yöntemle değerlendirmektir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda Dicle Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı'na başvuran 20'si forsus, 35'i monoblok ve 20 tanesi de sınıf II elastik endikasyonu konmuş toplam 75 hasta yer almıştır. Hastaların tamamı büyüme-gelişim dönemini henüz tamamlamamış, sınıf II kapanış bozukluğu bulunan hastalardır. Hastalardan tedavi öncesinde, tedavinin hemen bitiminde ve tedavi bitiminden 6 ay sonra olacak şekilde Roth'un Power Centric metoduna göre sentrik ilişki (Sİ) - sentrik okluzyon (SO) kayıtları alınmış ve bu kayıtlara göre SAM-2 artikülatöre alınan dental modellerdeki sentrik sapma miktarı Mandibular Position Indicator (MPI) kullanılarak ölçülmüştür. Sentrik sapma miktarı ön-arka ve yukarı-aşağı yönde 2 mm'nin, transvers yönde 0,5 mm'nin üzerindeki sapmalar fizyolojik sınır dışı olarak kabul edilmiştir. Yine aynı dönemlerde hastalardan sefalometrik filmler alınarak tedavi dönemleri arasındaki iskeletsel ve dişsel değişiklikler değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışma grubumuzdaki 75 bireyin tedavi başlangıcında %96'sında (72 birey) sentrik sapma olduğu, sadece %4'ünde (3 birey) her iki kondilde de Sİ-SO çakışması bulunduğu saptanmıştır. Tedavi öncesi MPI kayıtlarında ağırlıklı sentrik sapma yönünün arka-aşağı yön olduğu görülmüştür. Sefalometrik değerlerde ise sınıf II mekanik kullanımı sonrası dişsel ve iskeletsel değişimler saptanmıştır.
Sonuç: Tedavi sonrasındaki dönemde tedavi başlangıcına göre fizyolojik sınır dışından sınır içine giren hasta sayısı artmış ve kondil hareketleri fizyolojik sınırlar içinde gerçekleşmiştir. Uyguladığımız sınıf II mekanikler genel anlamda sentrik sapmayı azaltıcı yönde etki yapmıştır Sentrik sapmayı en etkili azaltan sınıf II mekanik monoblok olarak saptanmıştır. Tedavi gruplarımızdaki sentrik sapma yönlerinde ise tedavi dönemlerine göre değişiklik gözlenmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Sentrik İlişki, Sentrik Okluzyon, Power Centric, Temporomandibular Eklem, MPI.

Abstract:
Aim: It is thought that mechanics, used in the treatment of Class II malocclusions and changes the position of mandible, have effetcs on the temporomandibular joint. The aim of this study, to evaluate the effects of forsus, monoblock (activator) and class II elastics to the position of the temporomandibular joint by dinamic methods. 
Material and Method: Our study group included 75 patients who applied to Dicle University, Faculty of Dentristry, Department of Orthodontics. 20 of them were selected for forsus appliance group, 35 of them were selected for monoblock (activator) group and 20 of them were selected for class II elastics group. All of the patients were in growth period and had class II malocclusion. Centric relation (CR) and centric occlusion (CO) bite registration records were taken from the patients according to Roth's Power Centric Method before treatment, after treatment and approximately 6 months later from the treatment. Study casts were mounted on SAM-2 articulator at the position of centric relation. By using Mandibular Position Indicator (MPI), amount of centric discrepancy was measured. Discrepancies ≥2 mm in sagittal and vertical direction and ≥0,5 mm in transverse direction was accepted out of physiological boarders. Also, cephalometric radiographs were taken from the patients to compare the skeletal and dental changes of treatment procedures. 
Results: Among 75 patients, 72 of the patients (96%) had CR-CO discrepancy and 3 of the patients (4%) had CR-CO coincidence. It was found that dominant direction of the mandible was backward and downward. Cephalometric changes were detected after using of class II mechanics. 
Conclusion: The number of patients who were out of physiological boarders decreased at the end of the treatment and condyle movements occured in the physiological boarders. Mechanics that we used generally had a reducing effect on the centric discrepancy. The most effective mechanic that reduced the centric discrepancy was monoblock aappliance. It was observed that direction of centric discrepancy changed according to the treatment periods. 
Keywords: Centric Relation, Centric Occlusion, Power Centric, Temporomandibular Joint, MPI.