Sağlık birimlerinin değerlendirilmesi için çok kriterli karar verme tabanlı bir karar destek sistemi önerisi
A decision support system proposal based on multi-criteria decision-making for the evaluation of health units
Yazar: SERA ERBİÇER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YELİZ BURUK ŞAHİN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Endüstri Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Sağlık sistemi, sosyal sistemler arasında karar verme açısından en karmaşık olanıdır. Ekonomik gelişmişlik, kurumsal yapı ve sosyal refah anlayışları arasındaki farklılıktan kaynaklı olarak ülkelerin sağlık sistemi yapısı birbirinden farklılaşmaktadır. Bu çalışmada, ülkelerin gelişmişlik seviyesinde önemli bir gösterge olan sağlık hizmetlerinde performans ölçülmesine dair sistematik bir karar destek ürünü oluşturularak literatüre yeni bir bakış açısı ortaya konulması hedeflenmiştir. Bu kapsamda sağlık hizmeti performansının ülke, şehir ve hastane bazında karşılaştırmasında Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) tekniklerinden Ortalama Çözüm Uzaklığına Göre Değerlendirme (EDAS) ve İdeal Çözüme Benzerlikle Tercih Düzeni Tekniği (TOPSİS) tekniklerini kullanan bir Karar Destek Sistemi (KDS) tasarlanmıştır. Tasarlanan bu KDS, Java altyapısında kodlanmıştır. Bu çalışmada, sağlık hizmeti performansı ölçümünde yapılan çalışmalarda kullanılan önemli kriterler ele alınmış ve ilgili kriterler Aşamalı Ağırlık Değerlendirme Oran Analizi (SWARA) ve ENTROPİ yöntemlerine göre ağırlıklandırılmıştır. Çalışma kapsamında kullanılan veriler Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) resmi verileri olup örnek bir uygulama Excel üzerinden adımlanarak, sistemin tutarlı sonuçlar verdiği test edilmiştir.

Abstract:
The health system is the most complex of social systems in terms of decision making. The health system structure of countries differs from each other due to the difference between economic development, institutional structure and social welfare understandings. In this study, it is aimed to present a new perspective to the literature by creating a systematic decision support product on performance measurement in health services, which is an important indicator of the development level of countries. In this context, a Decision Support System (DSS) using Multi-Criteria Decision Making (MCDM) techniques, Evaluation by Average Solution Distance (EDAS) and Preference Order Technique (TOPSIS) with Similarity to Ideal Solution, was designed to compare health service performance on the basis of country, city and hospital. This designed DSS is coded in Java infrastructure. In this study, the important criteria used in the studies conducted in the measurement of health service performance were discussed and the relevant criteria were weighted according to the Progressive Weight Assessment Ratio Analysis (SWARA) and ENTROPY methods. The data used within the scope of the study are the official data of the Organization for Economic Cooperation and Development (OECD), and a sample application has been stepped over Excel and the system has been tested to give consistent results.