Okul yöneticilerinin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerinin incelenmesi
Investigation of school administrators skills in organizing the parent participation studies
Yazar: CANAN ALBEZ
Danışman: DOÇ. ŞÜKRÜ ADA
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile katılımı = Family participation ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration ; Okul-aile birliği = School between-family association ; Veliler = Parents

Özet:
Okul yöneticilerinin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerini incelemeyi amaçlayan bu çalışma, nicel ve nitel modellerin bir arada kullanıldığı karma yöntemlerden zenginleştirilmiş desende gerçekleştirilmiştir. Araştırmada okul yöneticilerinin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerine yönelik yönetici, öğretmen ve veli algısı, nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modeli ile belirlenirken yürütülen veli katılım çalışmalarını değerlendirebilmek için nitel araştırma desenlerinden durum çalışması deseni kullanılmış, yarı yapılandırılmış görüşme ve doküman incelemesi teknikleri kullanılarak veriler elde edilmiştir.
            Araştırmanın çalışma grubu, iki farklı şekilde oluşturulmuştur. Araştırmanın nicel verilerini elde etmek için tabakalı örneklem alma yöntemiyle belirlenen ilkokul, ortaokul ve lisede görevli 273 okul yöneticisi, 916 öğretmen, 395 veli; nitel verileri elde etmek için amaçlı örneklem yöntemlerinden maksimum çeşitlilik tekniği ile belirlenen 15 yönetici ve öğretmen, 10 veli çalışma grubunu oluşturmaktadır.  Araştırmada veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından geliştirilen 'Okul Yöneticilerinin Veli Katılım Çalışmalarını Örgütleme Becerileri' ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde frekans, yüzde, ortalama, standart sapma, bağımsız t testi ve ANOVA yöntemlerinden yararlanılmıştır.
Araştırmada elde edilen nicel verilerden okul yöneticilerinin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerinin yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma bulgularına göre okul yöneticilerinin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerileri, okul yöneticileri tarafından sıklıkla düzeyinde değerlendirilirken, öğretmen ve veliler tarafından bazen düzeyinde değerlendirilmiştir. Okul türü değişkeni açısından öğretmen ve veli görüşlerine göre okul yöneticilerinin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerinin düzeyine ilişkin puanlar arasında, ilkokulda görevli yöneticiler lehine anlamlı bir farklılık varken yönetici görüşlerine göre, okul türü değişkeni açısından yöneticilerin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerinin düzeyine ilişkin puanlar arasında anlamlı bir farklılık yoktur. Yöneticilerin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerine yönelik öğretmen ve veli görüşleri arasında cinsiyet değişkeni açısından anlamlı bir farklılık yoktur. Hizmet içi eğitim alma değişkeni açısından yönetici ve öğretmen görüşlerinin düzeyine ilişkin puanlar, hizmet içi eğitim alanların yönünde anlamlı bir farklılık göstermektedir. Yöneticilerin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerine yönelik öğretmen görüşleri arasında kıdem değişkeni açısından 7-12 yıl kıdemine sahip öğretmenler lehinde anlamlı bir farklılık varken yönetici görüşlerine ilişkin puanlar arasında anlamlı bir farklılık yoktur. Yöneticilerin veli katılım çalışmalarını örgütleme becerilerine yönelik veli görüşleri arasında velilerin eğitim durumu değişkeni açısından anlamlı bir farklılık yoktur.
              Araştırmada elde edilen nitel verilere göre okullarda yürütülen veli katılım çalışmalarının yeterli olmadığı saptanmıştır. Okul Aile Birliği Yönetmeliği'nin veli katılım çalışmalarının örgütlenmesinde, yaşanan güçlüklerin giderilmesinde, gereksinimlerin karşılanmasında yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 
                Araştırmada okul toplumu üyelerinin aidiyet duygularını güçlendirmeyi, sosyal paylaşımları artırmayı, öğrencilerin her yönden desteklenmesini amaçlayan bir veli katılım modeli önerilmiştir.  Önerilen modelde veli katılım çalışmalarının demokrasi ve uzlaşı kültürü zemininde, sevgi, saygı ve güven ikliminde yürütülmesi esas alınmıştır.

Abstract:
This study aims to evaluate organization skills of school administrators on parent participation studies. This research has been realized in a mixed research approach which combines the quality and quantity patterns. Quantitative research design and the survey model were used in this study in order to evalute the administrator, teacher and parent perception of organization skills of school administrators on parent participation studies. The case study pattern as a quality pattern has been used to evaluate parent participation studies. Datas were gained by semi structured interview and document review techniques. 
             The study group  was created in two different ways. To obtain quantitative data, 273 school administrators, 916 teachers and 395 parents in charge of defined primary, secondary and high schools were recruited by stratified sampling method. Qualified datas of the research were obtained from 25 interviews made with the administrators, teachers, head of the parent-teacher association boards and member parents using maximum variation sampling method. In the research, the scale of "skills of school administrators on organizing the parent association studies" which was defined by the researcher is used as a data collection tool. The answers given to the scale questions by research group were analyzed by frequency, medium, standart deviation, independent samples t-test and ANOVA methods.
             The skills of school administrators on organizing the parent association studies were evaluated as 'often' by the administrators, and as 'sometimes' by the teachers and parents.  While there was a statistically significant difference in favor of primary administrators between the scores related to the levels of organizing skills of school administrators on parent-teacher association studies according to the teachers and parents; there was no statistically significant difference between the scores related to the levels of organizing skills of school administrators on parent-teacher association studies according to the administrators. 
           There is no statistically significant difference between the views of teachers and parents about the skills of administrators for organizing parent association studies with regard to the gender. With regard to variable of in-service training, the scores related to the levels of views of administrators and teachers shows a significant difference for the benefit of the ones taking in-service training. While there was statistically significant difference in favor of teachers with 7-12 years of seniority in the skills of administrators for organizing the parent association studies according to the teachers with respect to the seniority; there was no significant difference between the scores according to the administrators. There was no significant difference between the skills of administrators for organizing the parent association studies according to the views of parents when considering the education level of them.  
            According to the qualified datas obtained from the research, parent association studies are not enough in schools. The conclusion is that the School-Parents Association Regulation is not sufficient in meeting the needs, in organizing the participation activities and eliminating the living difficulties.
          This study proposes a model centered in love, respect and trust based on democracy and consensus; and aims to strengthen the sense of belonging of the school population members, to increase the social shares, to support the students in all aspects.