Döviz kuru aktarma kanalı ve para politikası: Türkiye 1990-2006
Exchange rate pass-through and monetary policy: Turkey 1990-2006
Yazar: FİGEN HATİPOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYLA YAZICI
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Döviz kurlarının fiyatlara aktarım etkisini inceleyen ilk çalışmalardan bu yana,araştırmaların ilginin odağı zaman içinde büyük değişim göstermiştir. Son yıllardadöviz kurları aktarma etkisi, yeni açık ekonomi makroekonomi çerçevesinde, optimalpara politikası ve döviz kuru rejiminin seçimi üzerine incelenmektedir.Döviz kuru aktarımı literatürüne bakıldığında, döviz kuru aktarımı ile ilgili pekçok çalışmanın, gelişmiş ülkeler için ve döviz kurlarının dışsal ayarlamalar üzerinerolünün incelenmesi üzerine yapıldığı görülmektedir. 1990'ların ortaları ve sonlarındafinansal krizlerle karşılaşılmasıyla esnek döviz kurlarını benimseyen gelişmekte olanpek çok ülke için, bu konu ile ilgili çalışmalar son yıllarda oldukça artış göstermiştir. Buçalışmalar, döviz kurlarının dışsal ayarlamalar üzerine rolünün incelenmesi yanında;esas olarak, gelişmiş ülkelerdekinin aksine, döviz kurlarının yerli enflasyona aktarımıüzerine yoğunlaşmıştır.Bu çalışmada, döviz kuru aktarma mekanizmasının Türkiye için tahminigerçekleştirilmiş, bir diğer ifade ile Türkiye ekonomisinde döviz kuru değişimlerininyerli enflasyona aktarım etkisi incelenmiştir. Uygulamada ?Vektör Hata DüzeltmeModeli (VECM)? aracılığı ile 1990:1-2006:4 dönemi analiz edilmiştir. Tahmin edilenVECM sonuçlarına göre, fiyatlar genel düzeyinin döviz kuru karşısındaki tepkisi, bu türçalışmalarda Türkiye için elde edilen sonuçlarla benzeşmekte ve oldukça zayıf bir aynıyönlü tepkiye işaret etmektedir. Böylece, kurdan fiyatlara aktarım (pass-through) etkisiküçük kalmakta ve tam olmayan aktarma mekanizması geçerli olmaktadır. Ancak, sözkonusu ilişkinin pozitif olması ve ulaştığı maksimum etkinin simülasyon dönemiboyunca (ileriye doğru on çeyrek dönem) devam etmesi dikkat çekmektedir.

Abstract:
Since the first studies examining exchange rate pass-through and import prices todomestic prices, the focus of this interest has evolved considerably over time. In recentyears there has been a growing exchange rate pass-through literature in the context ofnew open economy macroeconomics and it plays a central role in heated debates overappropriate monetary policies and exchange rate regime optimality.A quick glance at the literature shows that most of the work on the exchange ratepass-through is about the developed countries and dominated by the questions on therole of exchange rates in external adjustment. In recent years there has been asubstantial increase in the number of the emerging countries that have adopted flexibleexchange rate regimes in the wake of the financial crises of the mid and late 1990?s. Thetiming of the interest for exchange rate pass-trough in emerging countries is not asurprise; it also depends on the same reasons as in the case of developed countries. Onthe other side, contrary to the developed countries, the interest on exchange rate pass-through in developing countries mainly focused on the inflationary effects of exchangerates.In this study, exchange rate pass-through to domestic inflation in the Turkisheconomy is analyzed. In the analyses, 1990:1-2006:4 period is investigated by using?Vector Error Corroection Model (VECM)?. According to VECM results, the responseof CPI to USD shocks matches the results of alike other studies for Turkey, andillustrates a quite weak positive response. In this way, exchange rate pass-through islow, and there is an incomplete pass-through. It is, however, conspicuous that thisrelation is positive and its maximum response has been continuing along simulationperiod (forwards ten quarter).