Emzirme yeterliliğinin sosyal görünüş kaygısına etkisi
Effect on breastfeeding efficacy on social appearance anxiety
Yazar: GİZEM EKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU ŞAHİN
Ordu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Anneler = Mothers ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Sosyal görünüş kaygısı = Social appearance anxiety ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Amaç:  Araştırmanın amacı, emzirme yeterliliğinin sosyal görünüş kaygısına etkisini incelemektir.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipte yapılan çalışmaya, Ordu ilindeki bir hastanenin çocuk polikliniğine başvuran, bir haftalık bebeği olan 360 anne alındı. Araştırmanın verileri, Kişisel Bilgi Formu, Emzirme Yeterlilik Ölçeği (EYÖ) ve Sosyal Görünüş kaygısı Ölçeği (SGKÖ) kullanılarak toplandı. Çalışmanın analizinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler ve parametrik testler kullanıldı. Çalışmaya katılan annelerden bilgilendirilmiş yazılı onamları, ölçek kullanımı için ölçek kullanım iznive etik kurul izni alındı.
Bulgular: Çalışmada annelerin; %34.5'i 26-30 yaş aralığında, %35.5'inin ortaokul mezunu %61.4'ünün aylık gelir düzeyinin ''orta'' olduğu, %37.2'sinin ''fazla kilolu'' (BKİ 25-29,9 kg/m2) olduğu saptandı. Annelerin %71.1'inin gebeliğinin planlı gebelik olduğu, %69.5' inin gebeliğinde sağlık sorunu yaşamadığı ve %58.3' ünün sezaryen ile doğum yaptığı bulundu. Annelerin %38.4 'ünün göğsünde oluşan değişikliklerden ''memnun'' olduğu, %72. 2'sinin doğumdan sonra ilk bir saat içinde bebeğini emzirdiği, %63.0'sının anne sütü dışında besin verdiği belirlendi. EYÖ doğum sonrası 1. hafta puan ortalamasının 144.33±14.606; EYÖ doğum sonrası 8.hafta puan ortalamasının 147.48±13.62 olduğu belirlenmiştir. SGKÖ doğum sonrası 1. hafta puan ortalamasının 23.90±9.51; SGKÖ doğum sonrası 8. hafta puan ortalamasının 21.28±7.93 olduğu belirlenmiştir. Doğum sonu ilk emzirme zamanı, anne sütü dışında başka bir besin verme durumu ve ek gıdaya geçme durumu ile Emzirme Yeterlilik Ölçeği puan ortalamaları istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p< 0.05). Emzirme yeterliliği artıkça sosyal görünüş kaygısının azaldığı belirlendi. Annelerin yaş grupları, kiloları, beden kitle indeksi, bebeklerin cinsiyeti, doğum haftası, annelerin bebeklerini doğum sonrası ilk emzirme zamanı, bebeklerine başka besin verme nedenleri ile doğum sonrası 1.hafta ve 8. hafta EYÖ puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulundu (p<0.05). Annelerin yaşadıkları yer, gebelik sayısı, düşük yapma durumu,  annelerin göğsünde oluşan değişikliklere karşı hissettikleri, emzirme ile ilgili bilgi alma durumu, emzirme ile ilgili ebe/hemşireden bilgi alma, gazete/dergi/broşürden bilgi alma ile doğum sonrası 1. hafta ve 8. hafta SGKÖ puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulundu (p<0.05).
Sonuç: Annelerin doğum sonrası haftalar ilerledikçe emzirme konusunda kendilerini yeterli hissettikleri belirlenmiştir. Annelerin emzirme yeterliliklerinin artması ile sosyal görünüş kaygılarının azaldığı görülmüştür.

Abstract:
Aim: The aim of this study was to analyze the effect on breasteeding efficacy on social appearance anxiety.
Material and Method: The descriptive study conducted with 360 mothers who have one week old baby were admitted to the child clinic of Ordu. Data of the research were collected using with Personal İnfomation From, The Breastfeeding EfficacyScale and Social Appearance Anxiety Scale. Informed consent was obtained from the mothers in the study.
Results: %34.5 of the mother in study we between ages of 26-30. %35.5 of them were middle school graduates, %61.4 of them wee middle income, %37.2 of them were overweight (BMI 25-29.9 kg/m). It was found that %71.1 of the mothers had planned pregnancy %69.5 mothers didn't have healt problems in their pregnancies. Mother of the %58.3 were found be breed their babies by ceserean section. %38.4 of the mothers were satisfied with the changes in their chest, %72.2 of mothers were found to breasfeed their babies fisrt hour ofter birth. %63.0 of the mothers found that their babies gave other nutrients instead of breast milk. The Breastfeeding Efficacy Scale mean score of postpartum the first week was found 144.33±14.606. The Breastfeeding Efficacy Scale mean score of the postpartum eight weeek was found  144.33±13.62. Social Appearance Anxiety Scale mean score of the first week was found 23.90±9.51. Social Appearance Anxiety Scale mean score of the eight week was found 21.28±7.93. The Breastfeeding Efficacy Scale mean scores statistically significant difference was found; postpartum the first breastffeeding time afte birth, other nutritional status other than breast milk (p< 0.05). It was detemined that the social apperance anxiety decreased as breastfeeding competence efficacy increased. There were found postpartum first and eight week The Breastfeeding Efficacy Scale mean score differences betwwen the age groups, weight sex of babies, birth week, mothers breastfeeding time of babies and the reasons of giving other food the their babies (p<0.05). There were found postpartum first and eight week Social Appearance Anxiety Scale score diffeences between place were mothers live numbe of pregnancies, miscarriage status, feeling of mothers about changes in breast information from nurses/ midwifes and newspaper/brochure (p<0.05).
Conclusions: It determined that mothers felt adequate about beastfeeding as the week developped. It was observed that social apparence anxiety decreased with the increase in beastfeeding efficacyof mothers.