Okul yöneticilerinin liderlik stilleriyle öğretmenlerin tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişki (Ankara ili örneği)
The relationship between the leadership stylies of school directors and teachers' exhaustion levels
Yazar: İLKNUR MUTLU
Danışman: DOÇ. DR. NECATİ CEMALOĞLU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim bilimleri enstitüsü = Education Science institude

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilköğretim okullarında görev yapan okul yöneticilerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin mesleki tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi saptamaktır.Araştırma, ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın örneklemini, Ankara ili Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde bulunan 8 merkez ilçede, 2008-2009 öğretim yılında eğitim ve öğretim yapan öğretmenler arasından rastlantısal olarak seçilen 300 ilköğretim okulu öğretmeni oluşturmaktadır.Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin yaşadıkları en fazla tükenmişlik alt boyutu ?duygusal tükenme?, en az ?kişisel başarı?alt boyutu olup; okul yöneticileri okullarında idealleştirilmiş etki (atfedilen), idealleştirilmiş etki (kazanılmış), telkinle güdüleme, entelektüel uyarım, bireysel destek ve koşullu ödül liderlik stillerini uyguladıkça, öğretmenlere yönelik tükenmişlik görülme sıklığında azalma meydana geldiği, laissez-faire liderlik davranışları sergileyen okul yöneticilerinin görev yaptıkları okullarda, öğretmenlerin daha fazla tükenmişlik yaşadıkları; dönüşümsel liderliğin alt boyutlarından idealleştirilmiş etki (davr.) ve entelektüel uyarımın, duygusal tükenmenin, anlamlı bir yordayıcısı olduğu; dönüşümsel liderliğin alt boyutlarından telkinle güdüleme, entelektüel uyarım, idealleştirilmiş etki (davr.) ve idealleştirilmiş etki (atf.) duyarsızlaşmanın anlamlı bir yordayıcısı olduğu; bireysel desteğin önemli bir etkiye sahip olmadığı; dönüşümsel liderliğin alt boyutlarından idealleştirilmiş etki (davr.) ve entelektüel uyarımın kişisel başarının anlamlı bir yordayıcısı olduğu; işlemsel liderliğin alt boyutlarından koşullu ödül duygusal tükenmenin anlamlı bir yordayıcısı olduğu; işlemsel liderliğin alt boyutlarından koşullu ödül, istisnalarla yönetim (aktif) ve laissez-faire duyarsızlaşmanın anlamlı bir yordayıcısı olduğu; işlemsel liderliğin alt boyutlarından koşullu ödül, istisnalarla yönetim (aktif) ve laissez-faire duyarsızlaşmanın anlamlı bir yordayıcısı olduğu, diğer değişkenlerin önemli bir etkiye sahip olmadığı sonuçlarına ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this research is to find out the relationship between the leadership stylies of the directors who work at primary schools as managers and teachers' occupational exhaustion levels.The research principlely is based on reciprocal relationship model. 300 teachers as the samples of the research were coincidentally selecteted among the primary school teachers who worked in the eight main administrative districts within the the border of Ankara Municipality during the 2008-2009 educational period.According to the results of the reseach "emotional exhaustion" is the most commonly seen exhaustion as the lowest dimention, the least one is ?personal accomplishment; when the school managers apply the idealized effect (attributed), idealized effect (acquired), inspirarion with suggestion, intellectual warning, individual support, and conditional prize leadership stlies, there is a decrease in the frequency of teachers? exhaustion. In the schools where the school directors apply laissez-faire leadership behaviours, the teachers are facing with more exhaustion; the idealized effect (behaviour) in the lowest dimention of transformative leadership and intellectual warning, emotional exhaustion, a meaningful support; inspiration with suggestion in the lowest dimention of the transformative leadership, intellectual warning, idealized effect (behaviour) and idealized effect (atributed), a meaningful support of being ignorent; individual support does not have a significant impact; both the idealized effect (behaviour) and intellectual warning in the lowest dimentions of the transformative leadership have important suppoprt in the personal success; in the lowest dimentions of the oprerative leadership conditional prize supports emotional exhaustion; in the lowest dimentions of the operative leadership, conditional prize with exceptional managing (active) and laissez-faire is a meaningful support of being ignorent; the other variations do not have an important impact.