Bifosfonatların indüklediği çene osteonekrozlarında hidrojen sulfit donörünün (GYY4137) etkinliğinin deneysel hayvan modeliyle değerlendirilmesi
Evaluation of hydrogen sulfite donor (GYY4137) in experimental animal model in biphosphonate-induced jaw osteonecrosis
Yazar: BAYRAM SULEYMANLI
Danışman: DOÇ. DR. CEM ÜNGÖR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Bifosfonatlar = Biphosphonates ; Hidrojen sulfit = Hydrogen sulfite ; Osteonekroz = Osteonecrosis ; Çene = Jaw

Özet:
Bifosfonata bağlı osteonekroz günümüzde pratikte sık görülmektedir. Bifosfonatlar kemikte birikerek kemik remodelasyonunu bozmakta ve özellikle remodelasyonun yüksek olduğu çene kemiklerinde spontan veya çekim sonrası ilaca bağlı osteonekroz oluşumunda rol oynamaktadır. Histopatolojik olarak nekroz bölgesinde kemik lakünalarında ölü osteositler, periferde azalmış osteoblast ve osteoklastlar görülmektedir. Hidrojen sulfit sinyal sisteminin yapılan bazı çalışmalarda bölgede osteositlerin oluşumunu desteklediği ve kemik iliği kaynaklı mezenkimal kök hücrelerden osteosit ve osteoblastların oluşumunu indüklediği ortaya çıkmıştır. 
Hidrojen sulfit sinyal molekülünün osteogenezde ve kemik remodellinginde rolü olduğu düşünülmektedir.  Son zamanlarda yapılan çalışmalar, H2S'nin çeşitli sinyal yollarını düzenlemek için bir gaz ileticisi olarak hizmet ettiğini göstermiştir. Ayrıca yapılan çalışmalarda kök hücrelerden osteogenezde rol oynayan çeşitli hücrelerin oluşumunu da kontrol ettiği öğrenilmiştir.  Hidrojen sulfit gaz halinde olduğu için saf halde kullanılamaz. Son yıllarda çeşitli hidrojen sulfit donör molekülleri geliştirilmiştir.  GYY4137 bu donörlerden birisidir ve yapılan çalışmalarda terapötik ajan olarak kullanılmaktadr. Çalışmamızda yüksek doz Zoledronik asit(200 µg/kg) kullanarak sıçanlarda diş çekiminden sonra deneysel ilaca bağlı osteonekroz modeli oluşturarak hidrojen sulfit donörünün (GYY4137) intrapeitoneal(i.p) 25mg/kg/gün  uygulanmasının osteonekroz alanlarındakı rejenerativ etkisi histopatolojik olarak incelenmiştir.
Bu alanda yapılan çalışmalar daha çok osteoporoz tedavisi için yapılmış olup daha önce bifosfonat ile ilişkili osteonekrozlarda hidrojen sulfit donörünün(GYY4137) terapötik etkinliği araştırılmamıştır. Yapılacak çalışma hidrojen sulfit donörünün(GYY4137) bifosfonat ile ilişkili osteonekrozda terapötik etkinliğinin araştırılmasına olanak sağlamıştır.

Abstract:
Bisphosphonate-induced osteonecrosis is common in practice today. Bisphosphonates accumulate in the bone and impair bone remodeling and play a role in the formation of drug-induced osteonecrosis, either spontaneously or after extraction, especially in jawbones where remodeling is high. Histopathologically, dead osteocytes in bone lacunae, decreased osteoblasts and osteoclasts in the periphery are seen in the necrosis region. It has been revealed in some studies that the hydrogen sulfide signaling system supports the formation of osteocytes in the region and induces the formation of osteocytes and osteoblasts from bone marrow-derived mesenchymal stem cells.
Hydrogen sulfide signaling molecule is thought to have a role in osteogenesis and bone remodeling. Recent studies have shown that HS serves as a gas transmitter to regulate various signaling pathways. In addition, studies have shown that stem cells control the formation of various cells that play a role in osteogenesis. Since hydrogen sulfide is gaseous, it cannot be used in pure form. Various hydrogen sulfide donor molecules have been developed in recent years. GYY4137 is one of these donors and is used as a therapeutic agent in studies. In our study, the regenerative effect of intrapeitoneal (i.p) 25mg/kg/day administration of hydrogen sulfide donor (GYY4137) on osteonecrosis areas was examined histopathologically by using high-dose Zoledronic acid (200 µg/kg) to create an experimental drug-induced osteonecrosis model in rats after tooth extraction.
Studies in this area have been mostly done for the treatment of osteoporosis, and the therapeutic efficacy of hydrogen sulfide donor (GYY4137) in bisphosphonate-related osteonecrosis has not been investigated before. The work to be done has enabled the investigation of the therapeutic efficacy of hydrogen sulfide donor (GYY4137) in bisphosphonate-related osteonecrosis.