0-6 yaş grubu zihinsel engelli çocuğa sahip annelere verilen ev kazalarını önlemeye yönelik eğitimin etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of training on the prevention of home accidents given to mothers of  0-6 age group mentally handicapped children
Yazar: ZELİHA ACAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP ERKUT
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Disiplinlerarası Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anneler = Mothers ; Ev ortamı = Home environment ; Kazalar = Accidents ; Zeka geriliği-çocuk = Mentally retarded children ; Çocuk hemşireliği = Pediatric nursing ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırma 0-6 yaş grubu zihinsel engelli çocuğa sahip annelere verilen ev kazalarına yönelik eğitimin etkisini incelemek amacıyla gerçekleştirildi. Araştırmanın örneklemini Mayıs 2023-Haziran 2024 tarihleri arasında Kocaeli ilinde bulunan dört özel eğitim merkezine kayıtlı 0-6 yaş grubu zihinsel engelli çocuğu sahip 83 anne (eğitim grubu:40 anne; kontrol grubu:43 anne) oluşturdu. Araştırma verileri Bilgi Formu ve 0-6 Yaş Çocuklarda Annenin Ev Kazalarına Yönelik Güvenlik Önlemlerini Tanılama Ölçeği kullanılarak toplandı. Eğitim ve kontrol grubundaki annelere araştırma hakkında bilgi verilip, yazılı onamları alındı ve bilgi formunu doldurmaları istendi. Eğitim grubundaki annelere ev kazalarını önlemeye yönelik tek oturumda 45 dakika süren yüz yüze eğitim verildi. Annelere eğitimden önce ve eğitimden bir ay sonra 0-6 yaş Çocuklarda Annenin Ev Kazalarına Yönelik Güvenlik Önlemlerini Tanılama Ölçeği uygulandı. Kontrol grubundaki annelere ise eğitim verilmedi, ilk görüşmede ve görüşmeden bir ay sonra 0-6 Yaş Çocuklarda Annenin Ev Kazalarına Yönelik Güvenlik Önlemlerini Tanılama Ölçeği uygulandı. Eğitim grubundaki annelerin eğitim sonrası ölçek puan ortalamalarında eğitim öncesine göre istatiksel olarak anlamlı düzeyde artış olduğu bulundu (p<0,01). İlk değerlendirmede iki grup arasında ölçek puan ortalamaları açısından fark bulunmazken, ikinci değerlendirmede eğitim grubundaki annelerin ölçek puan ortalamalarının kontrol grubundaki annelerden daha yüksek olduğu saptandı (p<0,01). Bu araştırmada ev kazalarına yönelik eğitimin etkili bulunması nedeniyle zihinsel engelli çocuğa sahip annelere ulaşılarak eğitim programlarının uygulanması önerilmektedir.

Abstract:
This study was conducted to examine the effects of education on home accidents given to mothers of mentally disabled children aged 0-6. The sample of the study consisted of 83 mothers of mentally disabled children aged 0-6 registered in four special education centers in Kocaeli province between May 2023 and June 2024 (education group: 40 mothers; control group: 43 mothers). Research data were collected using the Information Form and the Scale for Diagnosing Mothers' Safety Precautions for Home Accidents in 0-6 Year Old Children. The mothers in the education and control groups were informed about the study, their written consent was obtained, and they were asked to fill out information forms. The mothers in the education group were given a single, 45-minute face-to-face education on preventing home accidents. The Mothers' Safety Measures for Home Accidents in Children aged 0-6 were administered the Scale before and one month after the training. The mothers in the control group did not receive any training; the Scale for Identifying Mothers' Safety Precautions for Home Accidents in Children Aged 0-6 was administered during the first interview and again one month later. It was found that the mean scale scores of the mothers in the training group increased significantly after the training compared to their pre-training scores (p<0.01). While no difference was found in the mean scale scores between the two groups in the first assessment, in the second assessment, the mean scale scores of the mothers in the training group were found to be significantly higher than those of the control group (p<0.01). Since the training was found to be effective in this study, it is recommended that mothers with mentally disabled children be contacted and that training programs be implemented.