Yoğun bakım hemşirelerinin yaşam sonu bakıma yönelik tutum ve davranışları ile iyi ölüm hakkında görüşlerinin belirlenmesi
Determining the intensive care unit nurses' attitudes and behaviours to the care of end of life and their ideas about good DEATH
Yazar: RUMEYSA BAYRAM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BELKIZ KIZILTAN
Avrasya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Davranış = Behavior ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Terminal bakım = Terminal care ; Tutumlar = Attitudes ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Yoğun bakımlarda yaşam sonuna gelen hastalara kaliteli bakım ve tedavi verebilmek hemşireleri zorlayan süreçlerdir. Hemşirelerin yaşam sonu bakıma yönelik geliştirdiği tutum ve davranışlar bu süreci yakından etkiler. Yaşam sonu bakımın primer hedefi iyi ölümün gerçekleşebilmesini sağlamaktır. Bu hedeften yola çıkarak kesitsel ve tanımlayıcı tipte olan bu araştırma ölüm sürecine giren hastaların sıklıkla bulunduğu yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin yaşam sonu bakıma yönelik tutum ve davranışları ile iyi ölüm hakkındaki görüşlerinin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Trabzon'da Mart-Ekim 2022 tarihleri arasında yapılan araştırmanın evreni, üçü devlet hastanesi biri üniversite hastanesi olmak üzere dört hastanenin yoğun bakım ünitelerinde çalışan 204 hemşireden oluşmaktadır. Araştırmada örneklem için "Evreni Belli Örnekleme" formülü ile bulunan sayı dikkate alınarak izinli, raporlu ya da araştırmaya katılmak istememe durumu sebepleriyle 136 kişiye ulaşıldı. Veri toplama aracı olarak Hemşire Bilgi Formu, Yoğun Bakım Hemşirelerinin Yaşam Sonu Bakıma Yönelik Tutum ve Davranışları Ölçeği ve İyi Ölüm Ölçeği kullanıldı. Verilerin analizinde IBM SPSS V23 kullanıldı. Sonuç olarak yoğun bakım hemşirelerinin yaşam sonu bakım hakkında tutum ve davranışları ölçeği puanları ile iyi ölüm ölçeği puanları arasında pozitif yönlü orta şiddette bir ilişki saptandı. (r=0.425; p<0.001).

Anahtar Kelimeler: Yoğun Bakım, Yaşam Sonu Bakım, Tutum, Davranış, Yoğun Bakım Hemşiresi, İyi Ölüm

Abstract:
Providing quality care and treatment to patients who have reached the end of life in intensive care units is a challenging process for nurses. The attitudes and behaviors developed by nurses towards end-of-life care closely affect this process. The primary goal of end-of-life care is to ensure a good death can occur. Based on this aim, this cross-sectional and descriptive study was conducted to determine the attitudes and behaviors of nurses working in intensive care units, where patients entering the death process are frequent, towards end-of-life care and their views on good death. The universe of the research, which was conducted in Trabzon between March and October 2022, consists of 204 nurses working in the intensive care units of four hospitals, three of which are state hospitals and one is a university hospital. Considering the number found with the formula of "Specific Sampling of the Universe" for the sample in the study, 136 people were reached who were on leave, on a report or because they did not want to participate in the research. Nurse Information Form, Intensive Care Nurses' Attitudes and Behaviors towards End-of-Life Care Scale and Well-Being Scale were used as data collection tools. IBM SPSS V23 was used in the analysis of the data. As a result, a positive and moderate relationship was found between the scores of the attitude and behavior scale about end-of-life care and the good death scale scores of the intensive care nurses. (r=0.425; p<0.001).
Keywords: Intensive Care, End of Life Care, Attitude, Behavior, Intensive Care Nurse, Good Death