Gömülü yirmi yaş cerrahisi geçiren bireylerde hematolojik biyobelirteçlerin postoperatif ağrı, ödem ve yaşam kalitesiyle ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship of hematologic biomarkers with postoperative pain, EDEMA, and quality of life in individuals WHO underwent third molar surgery
Yazar: BİRKAN EYÜP YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET MELİH ÖMEZLİ
Ordu Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Azı dişleri = Molar ; Ağrı = Pain ; Ağrı-postoperatif = Pain-postoperative ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Diş-gömülü = Tooth-impacted ; Lenfositler = Lymphocytes ; Nötrofiller = Neutrophils ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Ödem = Edema ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı hematolojik enflamatuvar biyobelirteçlerin gömülü üçüncü molar cerrahisi sonrası görülen postoperatif komplikasyonlar ve yaşam kalitesiyle ilişkisinin araştırılmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma gömülü alt üçüncü molar diş çekimi için başvuran ve dahil olma kriterlerini sağlayan hastalar ile yürütülmüştür. Hastaların son 3 ay içinde yaptırdıkları rutin hemogram ve biyokimya testlerinden elde edilen Nötrofil-Lenfosit Oranı (NLO), Platelet-Lenfosit Oranı (PLO) ve C-Reaktif Protein (CRP) değerleri kaydedilmiştir. Hastaların 2. ve 7. gün trismus ve ödem miktarları ölçülmüş, VAS skoru ve analjezik tüketimi (AT) ilk günden 7. güne kadar kaydedilmiş ve 7. günde yaşam kalitesi düzeyi belirlenmiştir. 
Bulgular: Çalışmaya 13'ü erkek, 33'ü kadın 46 hasta (ortalama yaş: 21,04 ± 2,41) dahil edilmiştir. Çalışmada ortalama operasyon süresi 18,10 ± 0,58 dk olarak kaydedilmiştir. NLO ve CRP ile VAS skorları arasında 6. saatte ve 1., 2., 3., 4., 5., ve 6. günlerde pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). PLO ile VAS skorları arasında sadece 1., 2., 3. ve 4. günlerde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). NLO ve CRP'nin AT ile arasında tüm takip günlerinde pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). PLO ile AT arasında 3. ve 4. günlerde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). NLO, PLO ve CRP ile trismus, ödem ve yaşam kalitesi arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p>0,05). Operasyon süresi ile trismus, ödem ve yaşam kalitesi arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). 
Sonuç: Çalışmamızda elde ettiğimiz veriler ışığında NLO, CRP ve kısmen PLO'nun  etkin ağrı kontrolü sağlanarak postoperatif dönemde hasta konforunun arttırılması ve tedavi planlamasında gerekli modifikasyonların yapılması açısından klinik pratikte kullanılabilecek yardımcı parametreler olabileceği sonucuna varılmıştır. Ancak, daha geniş örneklemler ile yapılacak yeni çalışmalar ile bu sonuçların doğrulanması gerektiğini düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Nötrofil, Lenfosit, Platelet, Enflamasyon, Üçüncü molar

Abstract:
Aim: The aim of this study is to investigate the relationship between hematological inflammatory biomarkers and postoperative complications and quality of life after impacted third molar surgery.
Material and Method: This study was conducted with patients who applied for impacted lower third molar tooth extraction and met the inclusion criteria. The Neutrophil-Lymphocyte Ratio (NLR), Platelet-Lymphocyte Ratio (PLR), and C-Reactive Protein (CRP) values obtained from the routine hemogram and biochemistry tests of the patients performed in the last 3 months were noted. The amount of trismus and edema was measured on the 2nd and 7th postoperative days, the VAS score and analgesic consumption (AC) were noted from the operation day to the 7th day, and the quality-of-life score was determined on the 7th day.
Results: 13 male, 33 female 46 patients (mean age: 21.04 ± 2.41) were included in the study. The mean operation time in the study was recorded to be 18.10 ± 0.58 minutes. A significant positive correlation was found between the VAS scores and NLR and CRP at the 6th hour and on the 1st, 2nd, 3rd, 4th, 5th, and 6th days (p<0.05). A significant correlation was found between PLR and VAS scores only on the 1st, 2nd, 3rd, and 4th days (p<0.05). A significant positive correlation was found between AC and NLR and CRP on all follow-up days (p<0.05). A significant relation was found between PLR and AC on the 3rd and 4th days (p<0.05). No significant correlation was found between NLR, PLR, CRP, and trismus, edema, and quality of life (p>0.05). A significant positive correlation was found between the operation time and trismus, edema, and quality of life (p<0.05).
Conclusion: According to the results obtained from this study, it was concluded that NLR, CRP, and partly PLR could be useful parameters that can be used in clinical practice in terms of increasing patient comfort in the postoperative period by providing effective pain control and performing necessary modifications in treatment planning. However, we think that these results should be confirmed with further studies with larger samples.
Key words: Neutrophil, Lymphocyte, Platelet, Inflammation, Third molar