Oslo Anlaşması'ndan günümüze İsrail-Filistin anlaşmazlığı ve Türkiye'nin konuya ilişkin politikası
Israeli-Palestinian conflict since the Oslo Agreement and Turkey's policy on this issue
Yazar: BURAK KARARTI
Danışman: YRD. DOÇ. MEHMET ŞAHİN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Camp David = Camp David ; Filistin = Palestine ; Filistin-İsrail sorunu = Palestine-Israeli conflict ; Orta Doğu barış süreci = Peace process in the Middle East ; Orta Doğu politikası = Middle East policy ; Oslo Anlaşması = Oslo Agreement ; Türk-Orta Doğu ilişkileri = Turkish-Middle East relations ; Türkiye = Türkiye ; Uluslararası politika = International policy ; İsrail = Israel

Özet:
İsrail-Filistin anlaşmazlığı, 20. yüzyıldan bugünlere miras kalan en önemli bölgesel ihtilaflar arasında yer almaktadır. Bu anlaşmazlığın temelinde, İsrail ve Filistin halklarının aynı toprak parçası ile tarihsel, kültürel ve dinsel bağlar taşımaları yatmaktadır. Kudüs'ün statüsü, Filistinli mülteciler, Yahudi yerleşimciler, sınırlar, güvenlik düzenlemeleri ve ekonomik kaynakların kullanım esasları, anlaşmazlığın başlıca unsurlarını oluşturmaktadır.1991 yılında Madrid Barış Konferansı ile başlayan ve Oslo Anlaşmaları ile ivme kazanan Orta Doğu Barış Süreci, İsrail-Filistin anlaşmazlığının çözülmesi yönündeki umutları artırmış olsa da, 2000 yılında gerçekleştirilen Camp David Zirvesi'nin başarısızlıkla sonuçlanması, barış çabalarını sekteye uğratmıştır. 2007 yılı sonunda başlatılan Annapolis süreci de, sözkonusu ihtilafın çözüme kavuşturulmasında somut bir ilerleme sağlayamamıştır.2010 Mayıs ayından itibaren, İsrail ve Filistin arasında, ABD'nin Orta Doğu Özel Temsilcisi George Mitchell'in aracılığında dolaylı görüşmeler gerçekleştirilmektedir. Ancak, bu görüşmelerde henüz kaydadeğer bir mesafe kat edilebilmiş değildir. Filistin'de Hamas ile Fetih grupları arasında yaşanan bölünmüşlük ve İsrail'in Gazze'ye yönelik ablukası da, görüşmelerin seyrini olumsuz etkilemektedir. Dolayısıyla, görüşmelerden olumlu bir netice alınabilmesi için öncelikle Filistin'deki iç bölünmenin giderilmesi, İsrail'in Gazze ablukasına son vermesi, yerleşim faaliyetlerini durdurması ve Hamas'ın barış sürecine dahil edilmesi önem taşımaktadır. Zira İsrail ile Filistin arasındaki mevcut durum sürdürülebilir değildir. Bu anlaşmazlığın devamının bölgedeki istikrarsızlığı artıracağı muhakkaktır. Bu nedenle,tarafların sorumluluk duygusuyla hareket ederek, karşılıklı güven tesis edici adımlara ağırlık vermeleri, kapsamlı bir çözüm zemininin oluşturulmasında kilit rol oynayacaktır.Türkiye, İsrail-Filistin anlaşmazlığının, güvenli ve tanınmış sınırlar içinde yan yana yaşayan iki devlet vizyonu temelinde, karşılıklı müzakereler yoluyla barışçı, adil ve kalıcı bir çözüme kavuşturulmasını arzu etmektedir. Türkiye, Orta Doğu'ya yönelik etkin dış politika anlayışı doğrultusunda, sözkonusu anlaşmazlığın nihai bir barış anlaşmasıyla sonlandırılması yönündeki çabalara katkı sağlamayı sürdürmelidir.Anahtar Sözcükler1. İsrail-Filistin Anlaşmazlığı2. Madrid Barış Konferansı3. Oslo Anlaşmaları4. Camp David Zirvesi5. Yol Haritası

Abstract:
Israeli-Palestinian conflict is one of the regional controversies of utmost importance inherited from the 20th century. The historical, cultural as well as regional ties that the Israeli and Palestinian peoples have with the same lands lie at the core of the conflict. The status of Jerusalem, Palestinian refugees, Jewish settlers, borders, security arrangements and the utilization of economic resources are the main components of the conflict.Although the Middle East Peace Process, which started with the Madrid Peace Conference of 1991 and gained impetus by the Oslo Accords, raised hopes towards the settlement of this conflict, the failure of the Camp David Summit of 2000 brought the peace efforts to a standstill. The Annapolis process, which was initiated at the end of November 2007, did also fall short of providing any concrete progress in terms of the resolution of the conflict.Since May of 2010, indirect negotiations are being carried out by Israel and Palestine under the mediation of George Mitchell, Special Envoy of the US President for the Middle East. However, these proximity talks have yet to yield promising outcomes. The disunity between Hamas and Fatah on the Palestinian side as well as the blockade implemented by Israel against Gaza pose a negative impact on the proximity talks. Therefore, in order to obtain favorable results out of the negotiations, it is of primary significance to end the duality on the Palestinian front, cease the Israeli blockade of Gaza, stop the Israeli settlement activities and engage Hamas in the peace process. Because, the existing situation between Israel and Palestine is far from being sustainable. Thecontinuation of this conflict will no doubt increase the level of instability throughout the region. Hence, the parties should act responsibly and step up efforts on taking mutually confidence-building measures which will play a key role in creating the foundation for a comprehensive settlement.Turkey desires a peaceful, just and lasting settlement to the Israel-Palestine conflict, through mutual negotiations on the basis of a vision of two states living side by side within secure and recognized borders. Turkey, in line with its pro-active foreign policy understanding vis-a-vis the Middle East, should carry on providing its contributions to the efforts geared towards ending this conflict within the framework of a final peace agreement.Key Words1. Israeli-Palestinian Conflict2. Madrid Peace Conference3. Oslo Accords4. Camp David Summit5. Road Map