Batılı seyyahlara göre Osmanlı haremi
Ottoman harem according to the Western travellers
Yazar: DENİZ MADEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HAYRİ ÇAPRAZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Tarih Ana Bilim Dalı / Türk Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Tarih = History
Dizin: Harem = Harem ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı Hanedanı = Ottoman Dynasty ; Osmanlılar = Ottomans ; Seyyahlar = Travellers

Özet:
Osmanlı İmparatorluğu'na gelen Batılı seyyahların Osmanlı haremi hakkındayazdıkları bilgilerin ve mevcut Osmanlı kaynaklarında bulunan bilgilerin incelenerekkarşılaştırılması sonucunda, harem müessesesinin algılanmasındaki benzerlikleri vefarklılıkları tespit etmek, bu tez çalışmasının amacını oluşturmaktadır. Çalışmada,farklı yüzyıllardan çeşitli seyyahların seyahatnameleri ile Osmanlı harem müessesesiüzerine Osmanlı kaynakları temel alınarak yazılmış eserlerden istifade edilmiş vekonuların bütünlüğü sağlanmaya çalışılmıştır.Çalışmanın ilk bölümünde, seyyah ve seyahatnamelerin tanımı yapılmış, tarihyazımında kaynak olarak seyahatnameler ve yorumuna yer verilmiştir. Yine aynıbölümde, seyahatnamelerinden en çok faydalanılan seyyahlar ele alınmıştır. Buseyyahların meslek ve eğitim durumları, Osmanlı'yı ziyaretleri esnasındakiOsmanlı'nın siyasi ve sosyal durumu ve seyyahların eserleri hakkında kısa bilgilereyer verilmiştir. İkinci bölümde ise ?Harem-i Hümayun? müessesesi anlatılmıştır.Haremin fiziki yapısı ve özellikleri, oluşumu ve kurumsallaşması, hareme kölesağlanması, haremde yaşayan kadınların sayısı, sınıflandırılması ve eğitimi, bukadınların padişah, birbirleri ve diğer insanlarla ilişkileri, kıyafet ve takıları ve sonolarak bu kadınların koruyucu ve hizmetkarları olan zenci hadım ağalar bu bölümdeele alınan alt başlıklardır.Çalışmada elde edilen bulgulara göre: Seyahatnamelerde, Osmanlı haremiüzerine bilgilere, özellikle 16. yüzyıldan sonra daha sık rastlandığı ve bu bilgilerinyazıldığı yüzyıla ya da yazan seyyahın eğitim durumuna göre farklılık gösterebildiğigörülmektedir. Araştırma, bu farklılıkları göstermekle birlikte, harem-i hümayununBatılılar tarafından nasıl görüldüğünü de ortaya koymaktadır.Anahtar Kelimeler: Seyyah, Seyahatname, Osmanlı sarayı, Harem

Abstract:
Determining the differences and the similarities between the recognition ofharem institution via examining and comparing the information given by thetravelers who came to the Ottoman Empire and current Ottoman resources is aim ofthis study. In the research, the travelbooks of travellers from different ages andOttoman sources related to the institution of Ottoman harem were used, and theintegrity of the issues was tried to be provided.In the first section of the study, descriptions of ?Traveler? and ?Travelbooks?were made. Also, travelbooks as sources in writing history and their interpretationswere given. At the same section, the travelers whose books were used most in thisstudy were discussed. Information on vocational and educational status of thesetravelers, Ottoman Empire's political and social situation during their visits andworks of the travelers were also given in this section. In the second section, theinstitution of ?Harem-i Hümayun? was described. Physical structure and propertiesof the harem, its formation and institutionalization, obtainment of slaves for theharem, the number of women living in the harem, their classification and education,their relationship with the sultan, the other women and other people of the Ottomanpalace, their clothing and jewelry, and black eunuchs, who are the protectors and theservants of these women, are the other sub-headings covered in this section.According to the findings of the study, it can be seen that more informationcan be found on Ottoman Harem, especially after 16th century and this informationcan vary according to the century it was written in or the educational status of thetraveler who wrote it. Not only does the study show these differences, but it alsoreveals how harem-i humayun was seen by the Westerners.Keywords: Traveler, Travelbooks, Ottoman Palace, Harem