Antalya Aksu-Altınova bölgesinde yer altı suyu kirlilik durumunun incelenmesi
Assessment of groundwater pollution in Antalya Aksu-Altinova region
Yazar: GÖZDE KAÇAR
Danışman: PROF. DR. AYŞE MUHAMMETOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Kimyasal kirlilik = Chemical pollution ; İyi tarım uygulamaları = Good agricultural practices

Özet:
Antalya Altınova Bölgesi, Antalya ilinin Aksu, Muratpaşa ve Kepez ilçeleri kesişiminde bulunan ve il merkezinde olan yegane tarımsal üretim alanıdır. Bölge şehir içerisindeki tarım ihtiyacının önemli bir kısmını sağlamaktadır. Kentleşmenin geri planda kaldığı bölge, aşırı düzeyde gübre ve pestisit kullanımı ile toprak ve yeraltısuyu (YAS) kirliliğine açık bulunmaktadır. 
Bu tez çalışmasında öncelikle Antalya traverten platosu üzerinde bulunan ve ağırlıklı olarak şehir merkezini içeren bir bölgedeki 40 ölçüm ve izleme istasyonunda gerçekleştirilen YAS kalitesi izleme programından elde edilen veriler zamansal ve mekânsal değişimleri açısından değerlendirilmiştir. İzleme programı kapsamında aylık periyotlarla ölçülen sıcaklık, iletkenlik, klorür, nitrat ve toplam sertlik parametrelerinin mevsimsel ve yıllık ortalama değerleri SURFER programı kullanılarak mekânsal dağılım haritaları oluşturulmuştur. Tez çalışmasının ikinci izleme alanı olan Altınova çalışma bölgesinde 9 adet YAS kalitesi ölçüm ve örnekleme istasyonu belirlenmiştir. Seçilen 9 adet izleme istasyonundan 2014 yılında YAS ve toprak numuneleri alınarak ölçüm ve analizleri yapılmıştır. Bölgedeki YAS kirlenme riskinin değerlendirilmesi için DRASTIC-Genel ve DRASTIC-Pestisit kirlilik hassasiyeti modelleri uygulanmıştır. Bölgenin jeolojik yapısının karstik olmasından dolayı YAS için yüksek kirlilik hassasiyeti tespit edilmiştir. YAS kirliliğinin kontrolü ve azaltılması için bölgedeki gübre ve pestisit kullanımının, ürün verimliliği, maliyet ve çevresel etkiler açısından değerlendirilerek en az çevresel etki oluşturacak düzeyde ve iyi tarım uygulamalarına uygun şekilde gerçekleştirilmesi YASa sızan kirleticilerin azaltılması açısından önceliklidir.

Abstract:
Antalya Altınova Region which is situated in cross section of Aksu, Muratpaşa and Kepez districts, is the sole area of agricultural production. This region supports most of the agricultural needs in Antalya city. Altınova, with a low increase rate of urbanization, is open to pollution of groundwater resources and soil due to excessive use of fertilizers and pesticides.
In this thesis study, data sets obtained from groundwater quality monitoring study conducted at 40 measurement and sampling stations located over the travertine plateu of Antalya city were analyzed for spatial and temporal variations. The monthly monitoring data sets for temperature, conductivity, chloride, nitrate and total hardness were analyzed for seasonal and yearly variations and their spatial distribution maps were prepared using SURFER program. The second study area of this thesis is Altınova region where nine measurement and sampling stations were selected. In 2014, both groundwater and soil samples were collected from these stations and analyzed. The groundwater pollution risk was evaluated using DRASTIC-General and DRASTIC-Pesticides vulnerability methods. Due to karstic geological formation, high vulnerability to pollution was assessed for Altınova region. In order to control and reduce groundwater pollution, use of fertilizers and pesticides should be controlled taking into account the crop production, cost and environmental impacts. In this respect, good agricultural practices should be realized for the least level of enviromental impacts to reduce leaching of pollutants to groundwater.