Term yenidoğan ve annelerinde vitamin b12 eksikliği sıklığının saptanması ve erken tedavisi
Screening and early treatment of vitamin b12 deficiency 
incidence in term newborn and their mothers
Yazar: TUĞBA ÇETİNKAYA
Danışman: DOÇ. DR. CAN ACIPAYAM
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anneler = Mothers ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Gebelik = Pregnancy ; Homosistein = Homocysteine ; Tedavi = Treatment ; Teşhis = Diagnosis ; Vitamin B 12 = Vitamin B 12 ; Vitamin B 12 eksikliği = Vitamin B 12 deficiency

Özet:
Vitamin B12'nin en önemli işlevi hücre bölünmesi ve çoğalması için gerekli
deoksiribonükleik asit (DNA) sentezini desteklemesidir. Bu nedenle, yenidoğan ve süt
çocukluğu gibi büyümenin hızlı olduğu dönemlerde B12 vitamin eksikliği, diğer
dönemlerde görülen anemi semptomlarından çok daha önemli ve ağır semptomlara yol
açmaktadır. Eksikliğinde santral ve periferik sinir sistemi, gastrointestinal sistem,
kardiyovasküler sistem, kas-iskelet sistemi, hematolojik ve immünolojik sistem
üzerinde olumsuz etkileri görülür. Gebelikte anneden bebeğe aktif olarak geçer. B12
vitamini için en iyi kaynak et, süt, balık, yumurta gibi hayvansal proteinlerdir. Bunların
anne tarafından tüketilmemesi, B12 vitamin eksikliği için önemli bir nedendir. Bu
çalışma Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde doğan
term yenidoğan ve annelerinde vitamin B 12 eksikliği taraması ve erken tedavisi
amacıyla yapılmıştır.
Prospektif olarak planlanan çalışmaya, KSÜ Tıp Fakültesi Hastanesinde doğan
term 300 bebek ve anneleri alındı. Annelerin yaş ve gravidası ile yenidoğanların
cinsiyet, doğum tartısı, boy ve baş çevresi kaydedildi. Annelerden doğumdan hemen
önce ve bebeklerin kordon kanından tam kan sayımı ve B12 vitamini bakıldı. Vitamin
B12 düzeyi düşük olan bebeklerden homosistein bakıldı. Bebekte ve annede vitamin
B12 düzeyi için alt sınırı 200 pg/ml olarak alındı. Homosistein için 12 umol/L 'nin
üzerindeki değerler yüksek kabul edildi. Vitamin B12 düzeyi düşük ve normal olan
anne ve bebekler kendi arasında demografik özellikler (gravida, vücut ağırlığı, boy ve
baş çevresi) ve tam kan sayımı değerleri açısından kıyaslandı.
Çalışmaya dahil edilen 300 olgunun 152'si (%50,67) erkek, 148'i (%49,33) kız
idi. Annelerin %55,3'ünde, yenidoğanların ise %41,7'sinde B12 vitamini eksikliği
III
saptandı. Vitamin B12 düzey düşük olan annelerin bebeklerinde B12 vitamini
eksikliğinin sıklığı ise %72 olarak belirlendi. Vitamin B12 düzeyi düşük, homosistein
seviyesi ölçülen 107 bebeğin % 15,9'unun homosistein düzeyi yüksek bulundu. Gebelik
sayısı arttıkça annelerin vitamin B12 düzeylerinin anlamlı olarak azaldığı, anne ve
bebek vitamin B12 düzeyleri ile bebek ağırlığı, boyu ve baş çevresi ölçümleri arasında
istatiksel olarak anlamlı negatif korelasyon tespit edildi. Ayrıca vitamin B12 düzeyi
düşük olan bebeklerde ise WBC, RBC, HGB ve HCT değerleri vitamin B12 düzeyi
normal olan bebeklere göre düşük iken MPV değerleri daha yüksek saptandı (p<0,05).
Vitamin B12 düzeyi düşük olan bebeklerin annelerinin HGB, HCT, MCV ve MCH
düşük iken RDW ve MPV yüksek bulundu (p<0,05).
Çalışmamızın sonucunda; bölgemizde anne ve bebeklerinde B12 vitamin
eksikliğinin yüksek oranda olduğu görüldü. Yenidoğanda vitamin B12 eksikliği olduğu
halde klinik bulgu olmamakta, çocuk büyüyüp, eksiklik derinleştikçe klinik bulgular
ortaya çıkmaktadır. Sonuç olarak, gebelerdeki B12 vitamini eksikliği önlenerek
yenidoğanların düşük depo ile doğmaları ve süt çocukluğu döneminde eksikliğe bağlı
geri dönüşümsüz olabilen özellikle nörolojik bulguların gelişmesi önlenebilir.

Abstract:
The most important function of vitamin B12 is to promote Deoxyribonucleic
acid (DNA) synthesis which is necessary for the cell division and proliferation. For this
reason, B12 vitamin deficiency during periods of newborn and infancy when child
grows fast, leading to more significant and severe symptoms than the symptoms of
anemia seen in other periods. In its absence, has negative effects on the central and
peripheral nervous system, gastrointestinal system, cardiovascular system,
musculoskeletal system, hematological and immunological system. Actively passes
from mother to baby in pregnancy. The best source for B12 vitamin is animal proteins
such as meat, milk, fish, eggs. Not consumption of these by the mother is an important
reason for the lack of vitamin B12 deficiency. This study is aimed for the scanning and
early treatment of Vitamin B12 deficiency in term newborns who borned at the
Kahramanmaras Sutcu Imam University Medical Faculty Hospital and their mothers.
The term born 300 babies at the Hospital of KSÜ Medical Faculty and mothers
were taken to the prospectively planned study. The age and gravida of mothers and the
sex, scale, hight and head circumference of newborns were recorded. Just before the
birth from the mothers, and after birth from the cord a complete blood count and B12
vitamins were taken. Homocysteine was studied in babies whose vitamin B12 is low.
The lower limit for vitamin B12 levels in the mother and the baby was 200 pg/ml.
Values for homocysteine above 12 μmol/L were considered high. Mothers and infants
whose vitamin B12 level is low was compared amongst themselves with the
demographic properties (Gravida, body weight, height and head circumference) and full
blood count values.
Of the 300 cases included in the study, 152 (50.67%) were males and 148
(49.33%) were females. Vitamin B12 deficiencies were detected in 55.3% of the
mothers and 41.7% of the newborns. The incidence of vitamin B12 deficiency in infants
V
of mothers with low levels of vitamin B12 is detected as 72%. Homocysteine levels
were measured in 107 babies whose Vitamin B12 levels were low, homocysteine level
was found high in 15.9%. As the number of pregnancies increases, vitamin B12 levels
significantly decreased, statistically significant negative correlation between maternal
and infant vitamin B12 levels, and infant weight, height and head circumference
measurements detected. Besides WBC, RBC, HGB and HCT values in infants with low
vitamin B12 levels were lower than those of normal B12 levels, while MPV values were
detected higher (p<0.05). Mother of the Infants with low levels of vitamin B12 had
higher levels of HGB, HCT, MCV and MCH were low, while RDW and MPV were
high (p< 0.05).
As a result of our study; The vitamin B12 deficiency in the mother and infant
was seen to be high in our region. Even if vitamin B12 deficiency is present in the
newborn there is no clinical findings, When the child grows up and the defect deepens,
clinical signs emerge. As a result, by prevention vitamin B12 deficiency in pregnancy,
can prevent newborns from birth with a low depot, and cause irreversible findings,
especially neurological findings, due to deficiency during infancy.