Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda otistik belirtilerin incelenmesi-Adıyaman ili örneği-
Evaluation of autistic symptoms in children with attention deficit/hyperactivity disorder -Sample of Adıyaman province-
Yazar: ESRA KAYA BOZKURT
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ UĞUZ ; YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA ÇELİK
Çağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Adıyaman = Adıyaman ; Hiperaktivite bozukluğu = Hyperactivity disorder ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Nörolojik belirtiler = Neurologic manifestations ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otistik çocuklar = Autistic children ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) olan çocuklarda otistik belirtilerin yaygınlığının Otizm Davranış Kontrol Listesi (ABC) ile araştırılmasıdır.
Araştırmanın örneklemini, Adıyaman Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi psikiyatri ve çocuk psikiyatri polikliniğine 01/03/2016- 31/05/2016 tarihleri arasında başvuran 8-18 yaş aralığındaki DEHB tanısı almış 42 erkek, 9 kız olmak üzere 51 kişi ve yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi bakımından benzer olan, DEHB olmayan 48 erkek, 10 kız olmak üzere 58 kişi oluşturmaktadır.
Araştırma verileri, geliştirilmiş sosyodemografik bilgi formu ve Otizm Davranış Kontrol Listesi (ABC) ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Normal dağılım gösteren sürekli değişkenlerin analizinde bağımsız örneklem t testi, normal dağılım göstermeyen sürekli değişkenlerin analizinde, Mann- Whitney U testi, kategorik değişkenlerin analizinde ise ki-kare testi kullanılmıştır.
Elde edilen bulgularda DEHB'li bireylerin ABC ölçeğinden almış oldukları toplam ölçek puanı ve alt ölçek puanları DEHB'li olmayan bireylere kıyasla daha yüksek bulunmuştur (p<0,001). DEHB'li bireylerin birinci derece akrabalarında DEHB görülme olasılığı kontrollere kıyasla daha yüksek bulunmuştur (p<0,001). Elde edilen başka bir bulgu ise; çalışmamıza dahil edilen DEHB'li çocukların annelerinin kontrol grubu annelerine kıyasla daha az çalıştığı tespit edilmiştir (p=,023).


Anahtar Kelimeler: Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), otistik belirtiler, Otizm Davranış Kontrol Listesi (ABC).

Abstract:
The aim of this study is to detect prevalence of autistic symptoms of children with attention deficit/hyperactivity disorder (ADHD) using Autism Behavior Checklist (ABC).
The sample of this study included 51 children (42 males, 9 females) at 8-18 ages diagnosed with ADHD in Psychiatry and Child Psychiatry Clinics of Adiyaman University Research and Education Hospital between 01/03/2016- 31/05/2016 and 58 controls (48 males, 10 females) without ADHD with similar age, sex, and education features.
Data in this study was obtained using a sociodemographic data form which was developed in accordance with the literature and ABC. Continous variables which meet normal distribution criteria were analyzed using independent samples t test and which do not meet normal distribution criteria were analyzed using Mann Whitney U test. Chi square test was used for comparison of categorical variables.
Results showed higher scores for children with ADHD in total ABC scale and all of its 5 subscales than children without ADHD (p<0.001). Rate of ADHD diagnosis in first degree relatives of children with ADHD was significantly higher than relatives of the control group (p<0.001). Another finding of the study was lower employment rate in the mothers of the ADHD children compared with the mothers of the control children (p=0.023).


Keywords: Attention Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD), autistic symptoms, Autism Behavior Checklist (ABC).