Kanserli kardeşe sahip ergenlerin ve ebeveynlerinin sorun alanları ve deneyimlerinin incelenmesi
Examining the problem areas and experiences of adolescents who have siblings with cancer and parents of children with canser
Yazar: DAMLA İRGALİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF SARIKAYA
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada kanserli kardeşe ergenlerin ve kanserli çocuğu olan ebeveynlerin sorun alanları ve deneyimlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda çalışmanın örneklemi Doğu Anadolu bölgesinde bir ilde ikamet eden kanserli kardeşe sahip 14-18 yaş aralığında altı sağlıklı kardeş ile onların anne ve babaları olmak üzere toplam 18 kişiden oluşmaktadır. Nitel araştırma deseninde yapılan bu araştırma olgu bilim yaklaşımına dayanmaktadır. Çalışma grubu kartopu örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Verilerin toplanmasında açık uçlu 15 sorudan oluşan sağlıklı kardeşler ve ebeveynler için ayrı ayrı hazırlanmış, yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler yüz yüze yapılmıştır.
 Araştırmada altı sağlıklı ergen kardeş ve onların ebeveynleri ile derinlemesine görüşmeler yapılmış elde edilen veriler tümevarım yöntemiyle ve içerik analizi yaklaşımıyla analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, sağlıklı kardeşlerle yapılan görüşmelerde günlük yaşam, ebeveynle ilişkiler, sağlıklı kardeşin duygu ve deneyimleri, okul ve akranlar, sorunlarla baş etme, olumlu sonuçlar ve sağlıklı kardeşin beklentileri olarak adlandırılan yedi tema belirlenmiştir. Ebeveynlerle yapılan görüşmelerde ise sorun alanları, duygu ve deneyimler, karşılanmamış ihtiyaçlar, sorunlarla baş etme, sağlıklı kardeşler ve aile ilişkilerindeki değişim adları verilen altı tema belirlenmiştir. Belirlenen temalar ilgili literatür çerçevesinde tartışılmıştır.

Abstract:
This research aimed to examine the problem areas and experiences of adolescents who have a siblings with cancer and their parents. For this purpose, the sample of the study consists of a total of 18 people, including six healthy siblings between the ages of 14-18, who have a sibling with cancer, and their mothers and fathers, residing in a city in the Eastern Anatolia region. This research is based on the phenomenology approach, conducted in a qualitative research pattern. The study group was selected by snowball sampling method. A semi-structured interview form was used to collect data consisting of 15 open-ended questions, prepared separately for healthy siblings and parents. The interviews were held face to face. 
In this study, in-depth interviews were conducted with six healthy adolescent siblings and their parents and the data obtained were analyzed with the inductive method and content analysis approach. According to the results, seven themes were identified in the interviews with healthy siblings, namely daily life, relations with parents, feelings and experiences of healthy siblings, school and peers, coping with problems, positive results and expectations of healthy siblings. In the interviews with the parents, six themes were identified, namely, problem areas, feelings and experiences, unmet needs, coping with problems, healthy siblings, and changes in family relationships. The identified themes were discussed within the framework of the relevant literature.