Genç yetişkinlerde içselleştirme sorunları ile uyku kalitesi arasındaki ilişkide düşünce eylem kaynaşmasının aracı rolü: Üniversite örneklemi
The role of thought action fusion in the mediator role in the relationship between internalization and sleep quality in young adults: An university sample
Yazar: TUĞBA KOÇKAT
Danışman: DOÇ. DR. MESUT YAVUZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Düşünce eylem kaynaşması = Thought action fusion ; Genç yetişkinler = Young adult ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Yetişkinler = Adults ; Üniversite öğrencileri = University students ; İçselleştirme sorunları = Internalize problems

Özet:
Bu çalışmada 18-36 yaş arasındaki üniversite öğrencilerinde içselleştirme sorunları ile uyku kalitesi arasındaki ilişkide düşünce eylem kaymasının aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır.
Kesitsel özellikte olan bu araştırmanın evrenini 18-36 yaş aralığındaki öğrencilerin bulunduğu Devlet ve Vakıf üniversitelerinin öğrencileri oluşturmaktadır. Örnekleme yöntemi kolayda örneklemedir. Araştırma 1002 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların 606'sı kadın (%60.47) 396'sı erkektir (%39.53). Araştırma verilerinin elde edilmesi amacıyla katılımcılara, Sosyodemografik Bilgi Formu, Düşünce Eylem Kaynaşması Ölçeği (DEKÖ), Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ), Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği (DASS-21) uygulanmıştır. Verilerin analizinde Pearson Korelasyon analizi, Bağımsız Örneklemler T-Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Hiyerarşik Regresyon Analizi ve aracı rol analiz için Spss Process Macro analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, cinsiyetler arası ölçek puanları karşılaştırıldığında; DASS-21 Depresyon puanı, DASS-21 Anksiyete puanı, DASS-21 Stres puanı, PUKİ puanı, DEKÖ Toplam puanı, DEKÖ-Olasılık ve DEKÖ-Ahlak puanları kadın katılımcılarda erkek katılımcılar ile kıyaslandığında anlamlı ölçüde yüksek bulunmuştur. Depresyon, stres ve anksiyete puanları DEKÖ-Ahlak ve DEKÖ-Olasılık puanları ile pozitif yönde anlamlı korelasyon göstermektedir. PUKİ puanlarıyla DASS-21 Depresyon, DASS-21 Anksiyete, DASS-21 Stres ve DEKÖ-Ahlak ve DEKÖ-Olasılık puanlarıyla pozitif yönde anlamlı korelasyona varılmıştır. Değişkenler arasında düşünce eylem kaynaşmasının aracı rolü ile ilgili sonuçlar ise; depresyon, anksiyete ve stresin uyku kalitesini yordamasında düşünce eylem kaynaşmasının anlamlı ve kısmi bir aracılık rolü üstlendiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to examine the mediating role of thought-action shift in the relationship between internalization problems and sleep quality in university students between the age of 18-36.
The cross-sectional study consists of students of State and Foundation universities, where there are students in the age range of 18-36 year. The sampling method is simple sampling.  The research was carried out with 1002 people. Of the participants, 606 were female (60.47%) and 396 were male (39.53%). In order to obtain the research data, Socio-demographic Information Form, Thought Action Fusion Scale (TAF), Pittsburg Sleep Quality Index (PQI), Depression Anxiety Stress Scale (DASS-21) were applied to the participants. In the analysis of the data, Pearson Correlation analysis, Independent Samples T-Test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Hierarchical Regression Analysis and Spss Process Macro analysis were used for intermediary role analysis. As a result of research, scale scores were compared between the Sexes; DASS-21 Depression score, the DASS-21 Anxiety score, DASS-21 stress points, WHICH score, the total score TAF, TAF-Probability and TAF-Morality scores were higher in female participants comparen to male paticipants. Depression, stress and anxiety scores show a positive significant correlation with TAF-Morality and TAF-Probability scores. A positive significant correlation was found with the PQI scores of DASS-21 Depression, DASS-21 Anxiety, DASS-21 Stress and TAF-Morality and TAF-Probability scores. It was concluded that thought action fusion plays a significant and partial mediating role in predicting the quality of sleep of depression, anxiety and stress.