Özel eğitim alanında çalışan öğretmenlerin siber aylaklık düzeylerinin akıllı telefon bağımlılığına etkisi: Tükenmişliğin aracı rolü
Effects of cyberloafing levels on smartphone addiction of teachers working in special education: The mediator role of burnout
Yazar: MEHMET OĞUZ GÜNŞEN
Danışman: DOÇ. DR. DENİZ MERTKAN GEZGİN
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Engelli Çalışmaları  Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akıllı telefonlar = Smartphones ; Bağımlılık = Dependency ; Sanal kaytarma = Cyberloafing ; Telefon = Telephone ; Tükenmişlik = Burnout ; Çalışanlar = Workers ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitim öğretmenleri = Special education teachers ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma ile özel eğitim alanında çalışan öğretmenlerin, iş ortamında gösterdikleri siber aylaklık davranışlarının akıllı telefon bağımlılığına etkisinde tükenmişliğin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada yordayıcı korelasyonel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma grubu, bölge ayrımı gözetmeksizin farklı kurumlarda özel eğitim alanında çalışan öğretmenlerden oluşmaktadır ve araştırmaya toplam 412 öğretmen katılmıştır. Araştırma verilerinin toplanması sürecinde iki bölümden oluşan bir form kullanılmıştır. Birinci bölümde katılımcılara ait kişisel bilgileri içeren bir form; ikinci bölümde ise Siber Aylaklık Ölçeği, Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği ve Öğretmen Meslekî Tükenmişlik Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma kapsamında varsayımların kontrolü, betimsel istatistikler, değişkenler arasındaki ilişkinin ölçütü olan korelasyon değerleri IBM SPSS Statistics ile hesap edilirken yapısal eşitlik modellemesine dayalı olan analizler IBM SPSS Amos ile gerçekleştirilmiş ve aracılık etkisi bootstrapping tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. İstatistiksel bulgular incelendiğinde araştırma kapsamında belirlenen aracılık modelinin doğrulandığı ve özel eğitim alanında çalışan öğretmenlerin akıllı telefon bağımlılık düzeyine, siber aylaklığın etkisinde tükenmişliğin aracı rolünün bulunduğu ortaya çıkmıştır. Bu sonuca göre siber aylaklık ile akıllı telefon bağımlılığı arasındaki ilişkiyi açıklamada tükenmişliğin önemsenmesi gereken değişkenlerden biri olduğu ifade edilebilir.

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate the mediator role of burnout in the effects of cyberloafing behaviors exhibited by teachers working in special education on their smartphone addiction levels. The predictive correlational research method was used in the study. The research group of the study consisted of teachers working in special education at different institutions without regard to regional distinctions, constituting a total of 412 teachers. A two-part data collection form was used to collect data. The first part consisted of a personal information form, and the second part included the Cyberloafing Scale, The Smartphone Addiction Scale and the Teacher Burnout Scale. In the scope of the study, while normality assumption tests, descriptive statistical analyses, and correlation analyses on the relationships between variables were carried out using IBM SPSS Statistics, analyses that were based on structural equation modeling were carried out using IBM SPSS Amos, and mediator effect analyses were conducted using the bootstrapping method. According to the results of the analyses, the mediation model that was formed in the study was confirmed, and burnout had a mediator role in the effects of cyberloafing among the teachers working in special education on their smartphone addiction levels. According to this result, it can be stated that burnout is one of the variables that should be considered in explaining the relationship between cyberloafing and smartphone addiction.