II. Meşrutiyet Dönemi Meclis-i Mebusan'ında Arnavut milletvekilleri ve siyasî faaliyetleri
Albanian deputies and their political activities in the Chamber of Deputies in the Second Constitutional Period
Yazar: RAMAZAN MIZRAK
Danışman: DOÇ. DR. SAİD OLGUN
Siirt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
Osmanlı siyasi tarihinin en önemli dönemlerinden birisi kuşkusuz II. Meşrutiyet devridir. Bu dönemde anayasal yönetimine geçildiği gibi parlamento da açılmıştır. Bu dönemde birçok siyasi fırka veya cemiyet kurulmuştur. Fakat Dönemle özdeşleşen İttihat ve Terakki Cemiyeti olmuştur. Çünkü II. Meşrutiyet'e giden yolu İttihat ve Terakki Cemiyeti açmıştır. 1878 yılında II. Abdülhamid anayasayı askıya aldıktan sonra Meclis-i Mebusan'ı da süresiz bir şekilde tatil etmiştir. Fakat daha sonra dört tıbbiyelinin kurduğu ilk örgütlü muhalefet olan İttihat ve Terakki Cemiyeti zamanla genişleyerek II. Abdülhamid'in tekrardan Meşrutiyeti ilan etmesini sağlamıştır. Meşrutiyet'in ikinci defa ilan edilmesine kuşkusuz Arnavutlar da İttihat ve Terakki Cemiyeti'ne azımsanamayacak derecede yardım etmişlerdir. Cemiyet için pek çok siyasi faaliyette bulunmuşlardır. Arnavutların İttihat ve Terakki Cemiyet'ine yardım etmelerinin nedeni ise Meşrutiyet ortamının yaratacağı özgürlükçü ortamda birtakım taleplerin yerine getirilmesi düşüncesiydi. Fakat II. Meşrutiyet'in ilanıyla Arnavutlar umduklarını bulamamışlardır. İttihat ve Terakki, Meşrutiyet'in ilanından sonra Arnavutların yerine getirilmesini istedikleri taleplerini yerine getirmediği gibi benimsediği merkeziyetçi yapıyla da Arnavutları Hükümetten uzaklaştırmışlardır. Bu nedenle de Arnavutlar, II. Meşrutiyet'in ilanıyla başlayan dönemde İttihat ve Terakki'yi sert bir şekilde eleştirmişlerdir. Bu tepkilerini Arnavutluk bölgesinde çıkardıkları ayaklanmalar ile Devleti uzun bir süre boyunca uğraştırmışlardır. Ayrıca Meclis-i Mebusan'daki Arnavut mebuslarda parlamento içinde muhalefet ederek Hükümeti sert bir şekilde eleştirmekten geri durmamışlardır. Bizler de bu çalışmamızda Meclis-i Mebusan'da bulunan Arnavut mebusların ilk başta öz geçmişleri daha sonra ise gerek Meclis içinde gerekse Meclis dışında siyasi faaliyetlerini inceledik.

Abstract:
One of the most important periods of Ottoman political history is undoubtedly the Second Constitutional Period. In this period, the parliament was opened as well as the constitutional administration. Many political factions or societies were established during this period. However, it was the Committee of Union and Progress that was identified with the period. Because the way to the Constitution was opened by the Committee of Union and Progress. In 1878, after Abdülhamid suspended the constitution, he suspended the Majlis-i Mebusan indefinitely. However, the Committee of Union and Progress, which was the first organized opposition established by four medics later, expanded over time and enabled Abdülhamid to declare the Constitution again. Undoubtedly, the Albanians helped the Union and Progress Society to a considerable extent in the declaration of the Constitution for the second time. They have been involved in many political activities for the Society. The reason why the Albanians helped the Committee of Union and Progress was the idea of fulfilling some demands in the libertarian environment created by the Constitutional environment. But with the proclamation of the Constitution, the Albanians did not find what they were hoping for. The Committee of Union and Progress did not fulfill the demands of the Albanians that they wanted to be fulfilled after the declaration of the Constitution, and they also distanced the Albanians from the Government with the centralist structure they adopted. For this reason, the Albanians harshly criticized the Committee of Union and Progress in the period starting with the declaration of the Constitution. These reactions were preoccupied with the uprisings in the Albanian region and the State for a long time. In addition, the Albanian deputies in the Majlis-i Mebusan did not hesitate to criticize the Government harshly by opposing it in the parliament. In this study, we first examined the resumes of the Albanian deputies in the Majlis-i Mebusan and then their political activities both inside and outside the Assembly.