Şanlıurfa Tarihi Hanlar Bölgesi için sürdürülebilir koruma geliştirme önerileri
Proposals for maintaining and sustainability of Historical Khans Region of Şanlıurfa
Yazar: SÜMEYRA ÇİFTÇİ
Danışman: DOÇ. DR. MAHMUT SERHAT YENİCE
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Deniz Biyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
ÖZET
ŞANLIURFA TARİHİ HANLAR BÖLGESİ İÇİN 
SÜRDÜRÜLEBİLİR KORUMA-GELİŞTİRME ÖNERİLERİ

ÇİFTÇİ, Sümeyra
Yüksek Lisans Tezi, Mimarlık
Tez Yöneticisi: Doç. Dr. M. Serhat YENİCE
Haziran 2019
178 Sayfa

Bu çalışmanın amacı, geçmişi M.Ö. 12.000'e dayanan Urfa Şehrinin tarihsel kuruluş-gelişme sürecinde sosyo-ekonomik ve kültürel yaşam açısından odak merkezi işlevindeki Hanlar Bölgesi'nin; tarihsel arka plana dayalı olarak sosyo-mekansal gelişim sürecinin araştırılarak, kentsel gelişim sürecinde mekansal karakteristik ve işlevsel kimlik değişiminin kırılma noktaları bağlamında okunmasıdır. Devamında, Tarihi Hanlar Bölgesi'nin, sürdürülebilirliğinin sağlanması için yapılacak olan uygulamalara altlık oluşturmak amacıyla; bölgenin sorunlarını tespit ederek koruma-geliştirme ve yenileme stratejileri eşliğinde öncelikli müdahale konu ve alanlarına yönelik öneriler geliştirmektir. 
Araştırmanın kapsamını, Şanlıurfa İli, Eyyübiye İlçesi, Pınarbaşı Mahallesi'nde bulunan, Şanlıurfa Koruma Amaçlı İmar Planında Geleneksel Ticaret Alanı (GT) olarak tanımlanmış olan 'Hanlar Bölgesi' oluşturmaktadır. Bu bölgenin çalışma alanı olarak seçilmesinin nedeni; 14. yüzyıldan itibaren kentin ticaret-zanaat merkezi işlevini görmesi ve somut ile somut olmayan kültürel miras değerlerinin varlığını koruduğu tarihsel çarşı niteliğinde olmasıdır.
Tez çalışmasının yöntemi; kaynak araştırması ile örneklem alan çalışmaları bağlamında araştırma-bilgi birikimi-toplanan bilgilerin derlenmesi aşaması, mekansal ve işlevsel kimlik analiz aşaması, SWOT analizi ile sentez aşaması olarak dört (4) bölümde ele alınmıştır. 
Tarihsel kimliğine dayalı geleneksel ticaret ve zanaat potansiyeli ile Hanlar Bölgesi'nin bütüncül olarak bugüne dek akademik-bilimsel ve kentsel morfoloji açısından ele alınmamış olması tez  çalışmasının özgün niteliğini göstermektedir. 

Anahtar kelimeler: Şanlıurfa, Hanlar Bölgesi, tarihi çevre, kültürel miras, bütünleşik ve sürdürülebilir koruma

Abstract:
ABSTRACT

PROPOSALS FOR MAINTAINING AND SUSTAINABILITY OF HISTORICAL KHANS REGION OF SANLIURFA

ÇİFTÇİ, Sümeyra
M.Sc. in Architecture
Supervisor: Dr. M. Serhat YENİCE
 June 2019
178 pages

The aim of this study is research socio spatial evolution process of Khans Regions, center of socio-economic and cultural life, of Şanlıurfa, where historical past is dating 12.000 BC, in duration of Urfa's establishment and development process and read it in context of spatial characteristics and functional identity alteration breakpoints during urban development and detect issues of region and develop proposals for prior intervention subjects and regions with accompaniment of conservation, development and renovation strategies to be a base study for implementations that ensuring sustainability of Historical Khans region.

Scope of this research is Khans Region, defined Traditional Trade Area(GT) by Protection Aimed Reconstruction Plan of Şanlıurfa, in Pınarbaşı district in Eyyübiye count in Şanlıurfa city. The reason of choosing this region is that it has functionality of trade-workmanship center of city since 14th century and it is a historical bazaar composition where has preserved concrete and non-concrete cultural heritage values. 

This study considered in 4 parts. Method of this study, research-knowledge-compilation of knowledges in context of sampled region studies, spatial and functional identity analysis stage, SWOT analysis and synthesis stage
 
Khans region has not been researched completely so far in view of academic-scientific and urban morphology with its traditional trade and workmanship potential based on its historical identity. That shows the original quality of this thesis.


Keywords: Şanlıurfa, Hanlar Bölgesi, historical environment, cultural heritage, integrated and  sustainable conservation