ASALA terörü ve Türk diplomatları
Terror of ASALA and Turkish diplomats
Yazar: SONER DEMİR
Danışman: PROF. DR. AHMET ÖZCAN
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Tarih = History ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: ASALA = Armenian Secret Army for the Liberation of Armenia ; Ermeni sorunu = Armenian question ; Ermeniler = Armenians ; Terör = Terror ; Terör örgütleri = Terror organizations ; Terörizm = Terrorism ; Türk diplomatlar = Turkish diplomats

Özet:
Bu tez çalışmasının temel amacı, ASALA terör örgütünü tüm boyutlarıyla incelemek olmuştur. ASALA terör örgütü Ermeni meselesinden ayrı düşünülemeyeceği için genel Ermeni terörü içinde ASALA'nın farkları ve özellikleri araştırılmıştır. Çalışmanın hazırlanması esnasında özellikle Türk – Ermeni ilişkileri üzerindeki hakim literatür taranmış ve temel metodoloji olarak, değerlendirme kısmı ve tezin tüm bölümlerinde sonuç elde etmek, genel yorumlar yapma argümanı kullanılmıştır.
Bu bağlamda kavramsal bir çerçeve oluşturmak için tezin birinci kısmında terör, terörizm kavramları üzerinde durulmuş, Ermeni meselesi Ayastefanos Antlaşması'ndan 1915 olaylarını kapsayacak şekilde genel olarak açıklanmıştır. Çalışmanın bu kısmında, ikinci kısmında muhtevaya girilerek açıklanacak olan ASALA terör örgütünün tam olarak anlaşılması için Ermeni komita hareketleri ile genel Ermeni terörü üzerinde de ayrıntıyla durulmuştur.
Tezin ikinci kısmında ise ASALA'nın diğer Ermeni terör hareketlerinden farklarını ortaya koymak ve özelliklerini araştırmak amaçlanmıştır. Bu noktada ASALA terör örgütünün kuruluşu, yapısı, diğer Ermeni terör örgütlerinden farkları, gerçekleştirdiği eylemler, PKK terör örgütü ve ulus-devletler ile ilişkileri belirtilmiştir. Çalışmanın bu kısmında Ermeni terörüne kurban verilen Türk şehitleri üzerinde durulmuş ve 20. yüzyılın son çeyreğinde yaşanan Ermeni terör olaylarının ilki ve sonuncusu üzerinde ayrıntılı çalışma yapılmış ve özellikle ölümle sonuçlanan eylemler ve bu eylemlere karşı tepkiler ele alınmıştır.
Çalışma, ASALA özelinde olan ancak genel bir terörizm analizi de içeren değerlendirme bölümü ile sonlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Terör, Terörizm, Ermeni Sorunu, ASALA, Şehit Diplomatlar

Abstract:
The main purpose of this thesis is to examine the ASALA terrorist organization in all its dimensions. As ASALA terrorist organization cannot be considered apart from the Armenian issue, the differences and features of ASALA in general Armenian terrorism have been investigated.
A comprehensive literature review was made for the preparation of the study, and inferences and comments were adopted as the basic methodology.
In this context, in order to create conceptual framaework, the concepts of terror and terrorism were emphasized in the first section of the thesis, and the Armenian issue is explained in general by covering the 1915 incidents of the Treaty of San Stefano. In this part of the study, in order to fully understand the ASALA terrorist organization, which will be explained by details in the second section, the Armenian resistance movements and general Armenian terrorism are also elaborated.
In the second section of the thesis, it is aimed to reveal the differences of ASALA from other Armenian terrorist movements and to research its features. At this point, the establishment of ASALA terrorist organization, its structure, its differences from other Armenian terrorist organization, acts it carried out, its relations with the PKK terrorist organization and nation-states were addressed. In this section of the study, the Turkish martyrs who were sacrificed to Armenian terrorism were emphasized, and a detailed study was conducted on the first and the last Armenian terrorist incidents in the last quarter of the 20th Century, and especially the acts that resulted in death and the reactions against these acts were discussed.
The study ended with an evaluation section that is specific to ASALA but includes a general anaysis of terrorism.

Keywords: Terror, Terrorism, Armenian Issue, ASALA, Martyr Diplomats