Kronik endometritisli ineklerde Lotagen® uygulaması sonrası endometriyumdaki ekostruktur değişikliklerinin belirlenmesi
Evaluation of endometrial echostructure following Lotagen® administiration in cows with chronic endometritis
Yazar: İBRAHİM KÜÇÜKASLAN
Danışman: PROF. DR. SELİM ASLAN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Antiseptikler = Antiseptics ; Endometrit = Endometritis ; Endometriyum = Endometrium ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Hayvancılık = Animal husbandry ; Hayvanlar = Animals ; Ultrasonografi = Ultrasonography ; İnekler = Cows

Özet:
Bu çalışmada ekostruktur değerlerinin kronik endometritis olgularında Lotagen® sağaltımından sonra endometriyumda oluşan değişiklikleri ne derece yansıttığı ve değişik endometritis derecelerinin ayrımı, endometritisin tanı ve iyileşme sürecinin belirlenmesinde uygulanabilir bir metod olup olmadığının ortaya konulması amaçlanmıştır.Çalışmanın hayvan materyalini 45 adet Holstein ırkı inek oluşturmuştur. Postpartum muayene yöntemi olarak transrektal palpasyon, vaginoskopi ve ultrasonografi (5.0 Mhz Linear rektal prob) yöntemleri kullanılmıştır. Endometritis olguları muayene bulguları ve klinik semptomlara göre, I. derece (E1, hafif, n=10), II. derece (E2, orta, n=12) ve III. derece (E3, şiddetli n=11) olarak sınıflandırılmıştır. Çalışma gruplarında intrauterin Lotagen® (%3) uygulanmıştır. Kontrol grubunda (n=10) herhangi bir tedavi uygulanmamıştır. Çalışma grupları ve kontrol grubunda uygulama öncesi ve sonrasında endometriyal sitoloji örnekleri alınmış ve değerlendirilmiştir. Çalışma boyunca kontrol gün ve saatlerinde (0., 1. ve 6. saat ile 2., 3., 5. ve 10. gün) alınan ultasonografik resimlerde bilgisayar yazılımı ile (Bs200 Pro®) ekostruktur analizleri yapılmıştır.Uygulamaya başlamadan önce PMN oranları bakımından E1 (%11,80), E2 (%15,50) ve E3 (%28,00) endometritisleri ve Kontrol grubu (%6,08) arasında istatistiksel yönden önemli düzeyde fark olduğu ortaya konulmuştur (p<0,01). Tedavi sonrası 10. günde PMN hücre oranlarında E1, E2 ve E3 endometritislerinde önemli düzeyde düşmeler saptanmıştır (p<0,001).Uygulama öncesi (0. gün) kontrast bakımından E2 düzeyindeki endometritislerin (46,57) kontrol grubuna göre (64,11) önemli düzeyde (p<0,01) düşük olduğu belirlenmiştir. Buna karşılık yine 0. gün E2 endometritislerinin homojenite değerlerinin kontrol grubundan daha yüksek olduğu (p<0,05, p<0,01) ortaya konmuştur. Ortalama gri değer bakımından ise E2 düzeyindeki endometritislerin hem E1 hem de kontrol grubundan önemli düzeyde düşük olduğu saptanmıştır (p<0,05, p<0,01). E3 endometritislerinde ise uygulamadan sonraki 6. saatte ekostruktur parametrelerinden gradient, kontrast ve ortalama gri değerlerinin kontrol grubuna göre daha yüksek olduğu (p<0,01) buna karşılık homojenite değerlerinin daha düşük olduğu bulunmuştur. E1 endometritislerinde herhangi bir farklılık saptanmamıştır.Lotagen® uygulamasından sonraki süreçte yapılan kontrollerde 0. ve 10. günler arasında ortalama gradient bakımından tüm endometritis derecelendirmelerinde (E1, E2, E3) ve kontrol grubunda uygulamaya bağlı herhangi bir değişiklik gerçekleşmediği gözlenmiştir. Buna karşılık kontrast bakımından E2 düzeyindeki endometritislerde, 0. güne göre 1., 6. saatlerden başlayarak 10. güne kadar artışların meydana geldiği belirlenmiştir (p<0,05, p<0,01). Aynı şekilde ortalama gri değer sonuçları bakımından da hem E2 hem de E3 düzeyindeki endometritislerde 1., 6. saatler 2. gün ve 10. günde 0. güne göre önemli düzeyde yükselmelerin oluştuğu (p<0,05, p<0,01) saptanmıştır. Homojenite bakımından ise 0. günde yapılan Lotagen® uygulamasından sonraki süreçteki 1., 6. saatlerden başlayarak 5. güne kadar elde edilen rakamsal veriler de önemli düzeyde düşmelerin meydana geldiğini (p<0,05, p<0,01) ortaya koymuştur.Sunulan doktora çalışmasında ROC eğrisi analizleri sonucunda elde edilen eşik değerlerin üstü (gradient, kontrast ve ortalama gri değer) veya altındaki (homojenite) değerlerin tüm endometritis derecelerinde %61,29 (0,6129) ve %80,21 (0,8021) ile endometritis tanısında önemli olduğunu ortaya koymuştur.Sonuç olarak endometriyal sitolojinin endometritisin tanısında ve tedavi sonrası uterustaki yangısal değişikliklerin incelenmesinde ek bir yöntem olarak uygulanabileceği saptanmıştır. Endometritisin tanısında ve tedavi sürecinin izlenmesinde ekostruktur parametrelerinin Entropy, Kurtozis gibi ek parametrelerinde katılmasıyla yardımcı bir yöntem olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study was to find out if echotexture parameters could determine and differentiate different degrees of chronic endometritis cases in cows, as well as to evaluate the recovery period and the changes in the endometrium after treatment with Lotagen® administration.Forty-five Holstein cows were used in this study. Transrectal palpation, vaginoscopy and ultrasonography (5.0 Mhz linear rectal probe) were used for postpartum examination. The severity of endometritis cases were classified as 1st degree (E1, slight, n=10), 2nd degree (E2, moderate, n=12), or 3rd degree (E3, severe, n=12), based on clinical symptoms and examination results. Intrauterine 3% Lotagen® was infused for the treatment of the study cows. Cows in the control group (n=12) received no treatment. Endometrial cytological samples were collected in all cows before and after the administration. Software (Bs200 Pro®) was used to perform computer-assisted analysis on images taken during the examinations (at hour 0, 1 and 6 and day 2, 3, 5 and 10).We found that the PMN values of the E1 (11.80%), E2 (15.50%), E3 (28.00%) and control groups (6.08%) were significantly different (p<0.001) before treatment. There were significant decreases in the PMN values of the E1, E2 and E3 groups 10 days after treatment (p<0.001).At hour zero, contrast values were significantly lower in group E2 (46.57) than in the control group (64.11) (p<0.01). No significant differences were found between the E1, E2, E3 and control groups in gradient values during the study period from hour 0 to day 10. On the other hand, it was determined that there were increases in the contrast values of group E2 starting from hour 1 and hour 6 to day 10 as compared with hour 0 (p<0.05, p<0.01). There were similar increases in mean gray levels of group E2 during the time period in question (p<0.05, p<0.01). However, there was a decrease in homogeneity values after Lotagen® administration from hour 0 to day 5 (p<0.05, p<0.01). Gradient, contrast and mean gray level values of group E3 were significantly higher than the control group (p<0.01), although homogeneity values were found to be lower. No differences were found in group E1.It was determined that threshold values, upper values (gradient, contrast, mean gray level) and lower values (homogeneity) had a sensitivity of 61.29% (0.6129) and 80.21% (0.8021) for determining different degrees of endometritis with ROC analysis.The results showed that endometrial cytology could be used as an additional method for assessing endometritis and evaluating changes in the endometrium. Thereshold values for diagnosing endometritis and evaluating changes in the endometrium after treatment were determined. It is concluded that a helpful diagnostic method would be to add additional investigation of entropy and kurtosis to the other echotexture parameters used for diagnosing endometritis and evaluating the recovery period after treatment would be used as a helpful diagnostic method.