Estetik cerrahi müdahaleler ve modern beden: Samsun ili örneği
Plasti̇c surgery interventions and modern body:Example of Samsun
Yazar: ORHAN BİNGÖL
Danışman: PROF. DR. ZAFER CİRHİNLİOĞLU
Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Cerrahi tedavi = Surgical treatment ; Estetik = Aesthetics ; Güzellik = Beauty ; Kültür = Culture ; Samsun = Samsun

Özet:
Bu çalışma, beden temeli üzerinden yükselmektedir. Beden, (maddi-manevi) tüm insani yaşamı kurgulamanın ve yönetmenin ön koşullarından biridir. Bu niteliğinden ötürü beden, var olduğundan beri disiplinler arası ilgilerin merkezindedir. Bedenin yapısı; yetenekleri, sosyalliği, sağlığı ve güzelliği ona yönelik merak konularının başlıcalarındandır. Bedene duyulan merak, ilerleyen toplumsal ve bilimsel süreçle birlikte yerini keşiflere, öğrenmelere, bilgilere ve icatlara bırakmıştır. O andan itibaren beden, artık çözümlenen, düzenlenen, değiştirilen, üzerinde iktidar ilişkilerinin yürüdüğü bir alandır.
Beden ve iktidar ilişkileri çeşitli kanallarla gerçekleşebilmektedir. İçinde bulunulan çağlara göre biçim ve içerik değiştirebilmektedir. Bugünün tıbbı, o iktidar kanallarının en radikallerindendir. Kendi bilgileri, bulguları ve uygulamalarıyla bedeni kontrol eden tıp, bu yolla onu yaşatmakta, korumakta ve var kılmaktadır. Tıp, sağlık açısından şimdilik alternatifsiz göründüğünden beden üzerindeki iktidarı eleştirilere genellikle kapalıdır. Estetik cerrahi ise beden üstünde (sağlık gerekçesiyle) güzellik için çalışmaktadır. Güzellik tıbbi değil, kültürel bir karakter taşımaktadır. Başta bu nedenle estetik cerrahi tıptan çok bir kültür alanı gibi durmakta, dolayısıyla beden üzerindeki uygulamaları tartışmaya açılmaktadır. 
Bu çalışmada modern kültür bağlamında estetik cerrahi ile beden arasında gerçekleşen iktidar ilişkileri kaleme alınmaktadır. Tez metni, iki büyük kısmı birbirine bağlamaktadır. İlk kısım, literatür tartışmalarını ve Foucault özelindeki genel kuramsal yazını kapsamaktadır. Diğeri, sahaya inerek konuyla ilgili deneyimlere sahip bireylerden ve cerrahlardan nitel yöntemle toplanan görüşlerin analizini içermektedir. Sonunda, araştırmanın temel problemi çerçevesinde kuram ile realitenin birbirini nasıl ve ne kadar tuttuğu değerlendirilmektedir.



Anahtar Kelimeler: Beden, İktidar İlişkileri, Estetik Cerrahi, Modern Kültür.

Abstract:
This study proceeds on the basis of body. Body is one of prior conditions to build and manage all human life which is not only physical but also spiritual. Because of this qualification, body has been the center of the interdisciplinary interests since its existence. Body's structure, capabilities, socialness, healthiness and beauty are the primary object of interests about body. Wondering about body gave place to scientific discoveries, learning, information and inventions with developing social and scientific process. From now on, body becomes analyzable, arrangeable and changeable field which is shaped by power relations.
Relations between body and power can take place in various ways. The relations can change form and content according to period. Today's medicine is one of the most radical of the forms of power. Medicine which controls body with its information, discoveries and implementation creates and preserves body, keeps it alive through these instruments. Because medicine is presently seen as unrivaled in terms of health, medicine's power on body is close to criticism. Plastic surgery works on body to attain beauty on the grounds of health. Beauty does not have medical characteristic, it has cultural characteristic. At the outset for this reason, plastic surgery is seen as cultural field rather than medicine, therefore its practices on body are opened up for discussion.
In this study, power relations between plastic surgery and body are investigated in the context of modern culture. The dissertation connects two important parts each other. First part contains literature discussions and general theoretical literature specific to Foucault. Other part includes analysis of comments which are gathered from surgeons and individuals who have experience relevant the issue by qualitative method in the field study. In the end, how and to what extent theory and reality harmonize with each other within the frame of research's basic problem is evaluated.



Keywords: Body, Power Relations, Plastic Surgery, Modern Culture