Romatoid artritli hastalarda akut insülin cevabı ve insülin direncinin serum tümör nekroze edici faktör-alfa düzeyleriyle ilişkisi
The correlation of acute insulin response, insulin resistance with serum TNF-alfa levels in patients with rheumatoid arthritis
Yazar: AHMET ALTUĞ TUNCEL
Danışman: PROF. DR. MEHMET DANACI
GATA / Haydarpaşa Eğitim Hastanesi  / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2001
Konu: Romatoloji = Rheumatology

Özet:
ÖZET Pek çok çalışma, insülin direncinin tip 2 diyabetin güçlü bir belirleyicisi olduğunu göstermiştir. Yakın zamanda da insülin direncinin yaygın aterosklerozla birlikteliği gösterilmiştir. Bu nedenledir ki, insülin direncinin gösterilmesi, tip 2 diyabet ve/veya kardiyovasküler hastalık riskinin yüksek olduğu olguları tanımlamak açısından klinik önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı; romatoid artritli hastalarda AIR (Akut İnsülin Cevabı) ve insülin duyarlılık değişikliklerinin varlığını değerlendirmek, insülin direnci ve bozulmuş AIR gibi glukoz metabolizma anormallikleri ile serum TNF-a düzey değişiklikleri arasındaki bağlantıyı değerlendirmektir. Bu amaçla hastalık aktiviteleri değişik derecelerde olan 36 romatoid artritli olgu (22 kadın, 14 erkek, ortalama yaş 51,5±17,1 (21-80), VKİ =25,8±2,85 kg/m2 ) ve 20 sağlıklı kontrol değerlendirilmiştir. Tüm olgulara 12 saat açlığı takiben, serum insülin düzeyi, HOMA (Homeostasis model assesment of insülin rezistance) ile saptanmış insülin duyarlılığı, FSIGT (sık örnekleme yapılan intravenöz glukoz tolerans testi)'den elde edilen verilerle belirlenen AIR ve serum TNF-a düzeyi ölçümünden oluşan tanısal protokol uygulandı. Romatoid artritli hastalarda açlık insülin seviyeleri normal örneklere kıyasla yüksektir (sırasıyla 14,7±6.7 ve 8.7±1.9uIU/ml, pO.001). Açlık insülin, HOMA-IR, TNF-a, AIR tüm gruplarda korelasyon göstermekteydi. TNF-a ve HOMA-IR arasında belirgin pozitif korelasyon vardı (r=0,31, p<0,05). TNF-a ve AIR arasında ise belirgin negatif korelasyon vardı (r=-0,31, p<0,05). Çalışmamız, romatoid artritli hastalarda insülin direnci gelişimi için serum TNF-a düzeylerinin önemini değerlendiren ilk çalışma niteliğindedir. Çalışma verilerimiz, serum insülin düzeyleri, HOMA-IR skoru, AIR ve serum TNF-a düzeyleri arasında güçlü bir korelasyon olduğunu gösterdi. Bu tür bir ilişki insülin direnci gelişiminde TNF-a'nın patogenetik rolünü destekleyebilir. Çalışmamıza göre, romatoid artritli hastalarda oluşan insülin direnci, periferik dokuların insülin duyarlılığını azaltan ve glukoz metabolizmasını bozan temel metabolik anormalliktir. Ayrıca romatizmal hastalığın komplikasyonu olarak prediyabetik durum ve aterosklerotik hastalık risk artışlarına yol açar. 41-

Abstract:
Summary The Correlation of Acute Insulin Response, Insulin Resistance with Serum TNF-a Levels in Patients with Rheumatoid Arthritis Several studies demonstrated that insulin resistance is a strong predictor of type 2 diabetes. More recently, insulin resistance has been shown to be associated with prevalent atherosclerosis. Thus, the recognition of insulin resistance seems to have clinical relevance in identifying subjects at high risk of type 2 diabetes and/or cardiovascular disease. The aim of this study was to assess the occurence of acute insulin response and insulin sensitivity changes in patients with rheumatoid arthritis, and to evaluate the correlation of serum TNF-a level changes with glucose metabolism abnormality such as insulin resistance and impaired acute insulin response. In this study, 36 subjects (22 women and 14 men, aged 51.5 ±17.1 years (range 21- 80), BMI 25.8±2.85 kg/m2) with varying degrees of disease activity and 20 healthy controls were studied. After a 12-h overnight fast, all subjects underwent a diagnostic protocol including serum insulin level, HOMA-IR (Homeostasis model assesment of insulin rezistance) estimated insulin sensitivity, AIR (Acute Insulin Response) derived from FSIGT (frequently sampled intraveneous glucose tolerance test) data and serum TNF-a level measurements. The fasting insulin levels were significantly elevated in patients with rheumatoid arthritis compared with control subjects (14,7±6.7 vs. 8.7±1.9uIU/ml, pO.001). Fasting insulin, HOMA-IR, TNF-a, AIR were correlated in the whole group. There was a significant positive correlation between TNF-a and HOMA-IR (r=0.31, p<0.05). There was a significant negatif correlation between TNF-a and AIR (r=-0.3 1, p<0.05). Our study is the first one that evaluates the importance of serum TNF-a levels for developing insulin resistance in patients with rheumatoid arthritis. Our data showed a strong correlation among serum insulin levels, HOMA-IR score, AIR and serum TNF-a levels in patients with rheumatoid arthritis. Such a relationship may prove the pathogenetic role of TNF-a for insulin resistance. According to our study, insulin resistance seems to be the main metabolic abnormality which alters glucose metabolism, decreases the sensitivity of peripheral tissues to insulin in patients with rheumatoid arthritis, and complicating rheumatic disease via an increase in atherosclerotic disease risk and prediabetic state. -42