Çörek otu (Nigella sativa L.) yağının Caenorhabditis elegans üzerindeki biyolojik etkilerinin araştırılması
Investigation of the biological effects of black cumin (Nigella sativa L.) oil on Caenorhabditis elegans
Yazar: FULYA CİHAN KÜRK YALDIZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLGÜN GÜNDÜZ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Çörek otu birçok ülkede olduğu gibi, ülkemizde de halk tıbbında çokça kullanılan, Ranunculaceae familyasına ait, tek yıllık otsu bir bitkidir. Yapılan birçok çalışmada çörek otundan elde edilen ürünlerin ve çörek otu bileşenlerinin çok sayıda faydalı sağlık etkileri olduğu bildirilmiştir. Bunların arasında az sayıda da olsa, çörek otundan elde edilen ürünlerin ve/veya bileşenlerinin antihelmintik/antiparazitik etkisi olduğuna dair çalışmalar da bulunmaktadır. Caenorhabditis elegans serbest olarak yaşayan, yani parazit olmayan Rhabditidae familyasına üye bir nematoddur. C. elegans biyolojik çalışmalarda en sık kullanılan model organizmalardan biridir. Bu çalışmada çok sayıda pozitif sağlık etkisi bulunan çörek otu yağının yaşam uzunluğu, yumurtlama potansiyeli, canlı döl verme potansiyeli, sıcaklık stresi direnci ve oksidatif stres direncine etkisine bakılması, bunlara ilave olarak da antihelmintik (solucan düşürücü) /antiparazitik (asalak giderici) etkisini, konak olmaksızın doğrudan nematodlar üzerinde çalışarak test etmek amaçlandı. Bu kapsamda kontrol grubu, antihelmintik kontrol grubu ve 0,5 mg/ml ve 1 mg/ml, 2 mg/ml, 4 mg/ml, 8 mg/ml çörek otu yağı içeren dozlar olmak üzere 7 farklı deney grubu oluşturuldu. Her deney grubu her çalışma için beş set çalışıldı. Ömür uzunluğu belirleme deneyi kapsamında, C. elegans için normal yaşam ortamı sıcaklık değeri olan 20°C'de karşılaştırma yapıldı. Sıcaklık stresi deneyi kapsamında C. elegans için öldürücü olmayan 37°C sıcaklık altında karşılaştırma yapıldı. Oksidatif stres deneyi kapsamında parakuat kullanılarak oksidatif stres oluşturulan ortamda karşılaştırma yapıldı. Yumurtlama potansiyeli deneyi için yumurta bırakmakları beklenen ilk günden itibaren, hergün kültür ortamları değiştirlerek aynı saatte yumurta sayımı yapıldı. Canlı döl verme potansiyeli deneyi kapsamında ise hergün aynı saatte yumurtadan çıkan canlı birey sayısı not edildi.
Araştırma sonucunda, çörek otu yağının normal sıcaklıkta ömür uzunluğu belirleme deneyinde tüm deney gruplarının yaşamlarını istatistiksel olarak anlamlı derecede kısalttığı, sıcaklık stresi altında 1 mg/ml'lik konsantrasyon grubu hariç, diğer deney gruplarının ömrünü istatistiksel olarak anlamlı ölçüde kısalttığı, oksidatif strese direnç çalışmasında 0,5 mg/ml ve 1 mg/ml konsantrasyonları hariç diğer deney gruplarının ömür uzunluğunu anlamlı derecede kısalttığı bulundu. Yumurtlama potansiyeline etki deneyinde sonuçlar kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamsız bulunurken, canlı döl verme potansiyeline bakıldığında ise kontrol ve antihelmintik kontrol grubu hariç hiçbir deney grubundaki yumurtalardan canlı birey çıkmadığı gözlendi. Canlı döl verme potansiyeli çalışmasında kontrol ve antihelmintik kontrol gruplarının sonuçları ise kendi aralarında istatistiksel olarak anlamsız bulundu.

Abstract:
As in many countries, black cumin is a herbaceous plant that belongs to the family Ranunculaceae, which is widely used in folk medicine in our country. In many studies, it has been reported that the products obtained from black seed and black seed components have many beneficial health effects. Among these, there are a few studies that show that the products and/or components of black cumin have an antihelmintic/antiparasitic effect. Caenorhabditis elegans is a free living nematode member of the Rhabditidae family. C. elegans is one of the most commonly used organism in biological studies. In this study, numerous positive health effects of black seed oil on life expectancy, heat stress resistance, oxidative stress resistance, ovulation potential and live offspring potential, in addition to antihelmintic/antiparasitic effect, have been aimedto test directly by working on nematodes.  In this context, 7 different experimental groups were performed including control group, antihelmintic control group and doses containing 0,5 mg/ml and 1 mg/ml, 2 mg/ml, 4 mg/ml, 8 mg/ml black seed oil. For each experimental procedures five sets were studied. In the normal life span determination of C. elegans, a normal ambient temperature of 20°C was used. The heat stress test was carried out at a non-lethal temperature of 37°. Oxidative stress test was performedin paraquat containin mediums. From the first day of egg laying, for egg laying potential test, egg counts were made at the same day time by changing culture media every day. In the live offspring potential experiment, the number of live individuals who hatched was counted and notedat the same day time every day.
At the end of the research, it was determined that the black seed oil was significantly shortened the lifespan of C. elegans in all experimental groups. Moreover, we found that temperature stress resistance study significantly reduced the life span in other experimental groups except the 1 mg/ml concentration group of black seed oil. In addition, it was found that oxidative stress resistance study significantly shortened the lifespan of the other experimental groups except 0,5 mg/ml and 1 mg/ml. The results of the effect on egg laying potential test were found statistically insignificant compared to the control group. When the live offspring potential was examined, it was observed that there were no living individuals in any experimental group except control and antihelminthic control groups. When the control and antihelminthic control groups were compared in the live offspring potential study, the results were not statistically significant.