Palmyra ve Anadolu Roma dönemi dini heykeltıraşlığında görülen kıyafetler ve objeler
The depicted clothes and objects in Roman religious sculpture in Palmyra and Anatolia
Yazar: ABDULJALİL ALHAJ ESMAIL ARABI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DENİZ SEVMEN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Arkeoloji = Archeology

Özet:
Palmyra kenti, Suriye çölünün kalbinde yer almakta olup Palmyra ve çevresinin yerleşim tarihi tarih öncesi dönemlere kadar uzansa da kentin tarihindeki en önemli dönem Roma Dönemi, özellikle de MS 1. ve 3. yüzyıllar arasıdır. Bu dönemde kent özellikle Roma ve Pers imparatorlukları arasındaki siyasi ve ekonomik ilişkilerde çeşitli düzeylerde önemli rol oynamıştır. Bu rol, Palmyra kentinin İpek Yolu üzerinde önemli bir istasyon ve antik dünyada önemli bir ticaret merkezi haline gelmesine yol açan, Doğu ve Batı'dan gelen ticaret yollarının kavşak noktası olan seçkin coğrafi konumunun bir sonucudur. Bütün bunlar kentin refahında ve genel olarak sanatsal ve kültürel düzeyde öncü bir konuma gelmesinde belirleyici bir faktördür. Bu refah, Palmyra sanatına çeşitli alanlarda yansıdı; bunların en öne çıkanı heykeltıraş sanatıydı; bu, bize Palmyra halkı ve onların yaşamlarının çeşitli yönleriyle ilgili bilgiler sağlamıştır.
Bu tez, Palmyralıların taptığı tanrı ve tanrıçalara, Palmyralıların dini ritüellerine ve bu adanmışlık ritüellerini uygulamaktan sorumlu olan rahip ve rahibe kategorisini tasvir eden Palmyra dini heykeltıraşlığına ışık tutmaktadır. Onların giydikleri kıyafetler, taşıdıkları veya kullandıkları objelere yer verilen bir çalışma olup Anadolu Bölgesinde genel olarak Palmyra sanatına benzeyen örneklere de değinilmektedir.
Palmyra'yı uygarlığını ve sanatını ele alan çok sayıda kitap ve araştırmaya rağmen bu tez yalnızca Palmyra'nın dini heykeltıraşlığı gibi sınırlı bir konuyu ele alması nedeniyle diğerlerinden farklıdır. Ayrıca geçmişte başka hiçbir araştırmanın ele almadığı karşılaştırmalı bir çalışma içermesi nedeniyle Suriye ve Anadolu gibi iki büyük medeniyet bölgesi arasındaki sanat alışverişi karşılıklı etki konusunda önemli bir noktaya ışık tutması umulmaktadır.

Abstract:
The city of Palmyra is located in the heart of the Syrian desert, and although the settlement history of Palmyra and its surroundings dates back to prehistoric times, the most important period in the history of the city is the Roman Period. Especially between the 1st and 3rd centuries AD. During this period, the city played an important role at various levels in the political and economic relations especially between the Roman and Persian empires. This role is a result of the city of Palmyra's distinguished geographical position as a crossroads of trade routes from the East and West, which led to it becoming an important station on the Silk Road and a major trading center in the ancient world. All this is a determining factor in the prosperity of the city and its overall leading position at the artistic and cultural level. This prosperity was reflected in Palmyrene art in various areas; The most prominent of these was the art of the sculptor; this has provided us with information about the people of Palmyra and various aspects of their lives.
This thesis sheds light on Palmyrene religious sculpture, depicting the gods and goddesses worshiped by the Palmyrans, the religious rituals of the Palmyrans, and the category of priests and priestesses responsible for implementing these devotional rituals. The study is an artistic work that includes the clothes they wore and the objects they carried or used, and examples in the Anatolian Region that are generally similar to Palmyra art are also mentioned.
Despite the numerous books and research dealing with Palmyra, its civilization and art, this thesis differs from others in that it only deals with a limited subject, such as the religious sculpture of Palmyra. In addition, we hope that it will shed light on an important point about the mutual influence of art exchange between two great civilizational regions such as Syria and Anatolia, as it includes a comparative study that no other research has addressed in the past.