Bayrak taşıyıcı bir havayolu için müşteri tercihi ve transfer yolcu bazlı dalga ve tarife yapısı tasarımı
Passenger choice and transfer passenger based wave and flight sechedule design for a flag carrier airline
Yazar: ELİF DEĞİRMENCİ
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN BAŞLIGİL ; DR. ZELİHA AKÇA
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering ; Sivil Havacılık = Civil Aviation ; Ulaşım = Transportation

Özet:
Dünya'da havayolu taşımacılığı çok hızlı bir şekilde gelişmekte ve yolcu sayısı hızla
artmaktadır. Buna bağlı olarak da kapasite sıkıntıları baş göstermektedir. Artan bu
yolcu trafiğini kapasite kısıtları dahilinde daha verimli bir şekilde alabilmek üzere huband-
spoke network modeli benimsenmiş ve dünyada transfer noktası olan mega hublar
oluşmuştur.
Operasyonlarını hub merkezli yürüten havayolunun, mevcut kaynaklarını göz önünde
bulundurarak uçuşlarını en iyi şekilde planlaması, alınabilecek maksimum lokal ve
transfer yolcu sayısı açısından önemlidir. Bu da hem ilgili havayolu hem de ülke
açısından büyük önem arz etmektedir. Ancak kapasite sıkıntılarının da etkisiyle ideal
tarife yapısını oluşturabilmek her geçen gün daha da zorlaşmaktadır.
Bu çalışmada, Türkiye'de konumlanan bayrak taşıyıcı havayolu Türk Hava Yolları için
optimum dalga ve tarife yapısının oluşturulması, bu bağlamda ideal kalkış ve varış
saatlerinin belirlenmesi problemi ele alınmıştır. Bu problem, gerçek hayat verileriyle
çözülerek mevcut yapı ile önerilen yapı karşılaştırılmış ve çözümler değerlendirilmiştir.
Karar değişkeninin İstanbul'dan kalkış ve İstanbul'a varış saati olduğu çalışmada, metot
olarak matematiksel programlama kullanılmıştır. Bu model ile slot, zaman ekseni ve
utilizasyon kısıtları düşünülerek, yolcu tercihi ve transit yolcu bazlı maksimum
potansiyel yolcu gelirini veren kalkış ve varış saatlerinin oluşturduğu tarife
bulunmaktadır.
Yolcu tercihine bağlı fayda hesaplanırken, tüm dünyadaki yolcuların O&D kalkış ve varış
saati tercihlerini hub havalimanı kalkış ve varış tercihlerine dönüştüren bir algoritma
geliştirilmiştir. Transit yolcu sayısı ve yolcu tercihi temelli potansiyel gelir bazlı faydayı
maksimum yapacak şekilde yeni kalkış ve varış saatleri bulunarak mevcut tarife ile
karşılaştırılmış ve önerilen model ile sağlanan faydada çok büyük artış olduğu
görülmüştür.
Minimum bağlantı süresinin transit yolcu sayısı üzerindeki etkisi de bu tezde
araştırılarak sonuçları gösterilmiştir.
İleriye dönük olarak, kurulan modelin İstanbul'da 2018 yılında tamamlanması
planlanan 3. Havalimanı şartlarında uygulanması amaçlanmaktadır.

Abstract:
Air transport in the world is developing very quickly and the number of passengers is
increasing rapidly. Accordingly, the capacity constraints are emerging. Hub&spoke
model has been adopted in order to handle increase in passenger traffic with a more
efficient way within capacity constraints and megahubs has occured around the world
as transfer points.
Its vital for an airline which has hub&spoke model to have efficient network planning
with taking into account its available resources in order to maximize its local and
transfer passenger traffic. This is very important for both related airline and for that
country. However, it becomes more difficult to create an ideal schedule design day by
day due to capacity constraints.
In this study, establishing optimum wave & schedule and problem of determining ideal
departure & arrival times within this context is discussed for flag carrier located in
Turkey.
Real-life data has been used to adress this problem, current structure has been
compared with proposed struture and possible alternatives have been evaluated.
In this context, aim of the study intended to be carried out is to establish the optimum
wave and tariff structures and application for the flag carrier Turkish Airlines.
The decision variables are departure and arrival time of the flights. A binary
mathematical programming method was developed during study. Via this model,
optimum schedule design with arrival and departure times has been created which
maximizes potential passenger revenue based benefit regarding passenger choice and
transit passenger within slot, time and utilization constraints .
In order to calculate benefit regarding passenger choice, an algorithm was developed
that converts passengers' choice of origin & destination based departure & arrival
times around the world to hub airport's choice of departure & arrival times. Then, new
departure & arrival times that maximize potential revenue based benefit regarding
transit passenger traffic and passengers' choice have been determined and it is shown
that major growth in benefit will occur via proposed model when compared with
current schedule design.
Moreover, minimum connection time's impact on transit passenger numbers has been
evaluated and results has been shown in this study.
For further study, it is aimed to implement proposed model for Istanbul's third Airport
that will be operational in 2018.