Cerrahi ve acil servis ekip üyelerinin el hijyeni inançları ve uygulamalarını etkileyen faktörlerin belirlemesi
Hands of surgery and emergency service TEAM members hygiene beliefs and practicesdetermination of affecting factors
Yazar: MEHMET ÖNER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKNUR ÇALIŞKAN
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hastaneler = Hospitals ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Cerrahi = Surgery ; Doktora = Doctorate ; El = Hand ; El yıkama = Hand disinfection ; Hemşireler = Nurses ; Hijyen = Hygiene ; Sağlık inanç modeli = Health belief model ; Sağlık personeli = Health personnel

Özet:
Sağlık bakım ilişkili enfeksiyonların önlenmesinde sağlık çalışanlarının el hijyeni uygulaması ve inancı önemli bir yer tutmaktadır. Bu araştırma ile cerrahi ve acil servis ekip üyelerinin el hijyeni inançları ve uygulamalarını etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Tanımlayıcı ve kesitsel nitelikteki araştırmanın örneklemini 7 Haziran-15 Ağustos 2021 tarihleri arasında İstanbul Avrupa yakasında bulunan bir hastanenin acil servisleri ve cerrahi birimlerde çalışan 437 kişi oluşturmuştur. Bu araştırmanın verileri kişisel bilgi formu, El Hijyeni İnanç Ölçeği ve EHUE ile toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Bağımsız gruplar t, Mann-Whitney U test, Tek yönlü varyans analizi ve Bonferroni testi, Kruskal-Wallis testi, Dunn-Bonferroni testi, Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık p<0,05 olarak kabul edildi.
 Cerrahi ve acil servis ekip üyelerinin yaş ortalamasının 28,62±5,19 yıl, %63,4'ünün kadın, %62,9'unun hemşire, %65,9'unun lisans mezunu olduğu, mesleki deneyim sürelerinin ortalamasının 5,53±4,98 yıl, çalıştığı birimde çalışma sürelerinin ortalamasının 2,79 yıl olduğu bulunmuştur. Cerrahi ve acil servis ekip üyelerinin El Hijyeni İnanç Ölçeğinden toplam 82,41±10,38 puan, EHUE toplam 66,13±5,47 puan aldıkları saptanmıştır. Cerrahi ve acil servis ekip üyelerinin yaş, mesleki deneyim süreleri, birimde çalışma süreleri ile ölçeklerin toplam puanları arasında istatiksel olarak pozitif yönde anlamlı ilişki, aylık nöbet sayıları, çalıştıkları birimdeki ortalama hasta sayısı ve bakım verilen ortalama hasta sayıları ile arasında istatistiksel olarak negatif yönde anlamlı ilişkili olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Cerrahi ve acil servis ekip üyelerinin el hijyenini engelleyen faktörlerin ise malzeme eksikliği, el yıkama zamanın kalmaması ve cilt sorunları olduğu saptanmıştır (p<0,05).
Bu araştırma sonucunda cerrahi ve acil servis ekip üyelerinin el hijyeni inanç ve uygulamalarının yüksek olduğu bulunmuştur. Araştırmanın farklı değişkenler ile farklı örneklemlerde tekrar edilmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Acil servis, Cerrahi ekip üyeleri, El hijyeni inanç, El hijyeni uygulama

Abstract:
Hand hygiene practice and belief of healthcare professionals have an important place in the prevention of healthcare-associated infections. The aim of this study is to determine the factors affecting the hand hygiene beliefs and practices of surgical and emergency service team members.
The sample of the descriptive and cross-sectional study consisted of 437 people working in the emergency services and surgical units of a hospital located on the European side of Istanbul between 7 June and 15 August 2021. The data of this study were collected with personal information form, hand hygiene belief scale and hand hygiene practice inventory. Descriptive statistics, Independent groups t, Mann-Whitney U test, One-way analysis of variance and Bonferroni test, Kruskal-Wallis test, Dunn-Bonferroni test, Pearson correlation analysis were used in the analysis of the data. Statistical significance was accepted as p<0.05.
The mean age of the surgical and emergency service team members was 28.62±5.19 years, 63.4% were women, 62.9% were nurses, 65.9% were undergraduates, and the average of their professional experience was 5.53 It was found that ±4.98 years and the average working time in the unit he worked was 2.79 years. It was determined that the surgical and emergency service team members scored a total of 82.41±10.38 points from the Hand Hygiene Belief Scale and a total of 66.13±5.47 points from the Hand Hygiene Practice Inventory. There was a statistically significant positive correlation between the age, professional experience, duration of work in the unit, and the total scores of the scales of the surgical and emergency service team members, while there was a statistically negative correlation between the number of monthly shifts, the average number of patients in the unit they worked, and the average number of patients cared for. Has been determined (p<0,05). It was determined that the factors preventing the hand hygiene of the surgical and emergency service team members were lack of materials, lack of time for hand washing and skin problems (p<0,05).
As a result of this research, it was found that the hand hygiene practices and beliefs of the surgical and emergency service team members were high. It is recommended that the research be repeated in different samples with different variables.
Keywords: Emergency service, Surgical team members, Hand hygiene belief, Hand hygiene practice