Gestasyonel diyabetes mellitus tanısı alan gebelerde glikolize hemoglobin a1c düzeyleri ile bebek doğum ağırlığı ilişkisinin retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of glycated hemoglobin a1c levels and infant birth weight relationship in pregnants with gestational diabetes mellitus
Yazar: GÜLEREN YARTAŞ DUMANLI
Danışman: DOÇ. DR. ÖMÜR TABAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma  Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Bebek-düşük doğum ağırlığı = Infant-low birth weight ; Bebekler = Infant ; Diabet-gebelik sırasında = Diabetes-gestational ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Doğum ağırlığı = Birth weight ; Gebelik = Pregnancy ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Hiperbilirubinemi = Hyperbilirubinemia ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Amaç: Gestasyonel diyabetes mellitus (GDM) ilk kez gebelikte başlayan veya gebelikle farkedilen herhangi bir düzeydeki glukoz tolerans bozukluğudur. GDM yakın takip ve tedavi edilmediğinde hem anne hem de bebek üzerinde birçok olumsuz etkisi vardır.  Zamanında tanı ve uygun tedavi ile tüm bu komplikasyonları en aza indirgemek mümkündür. Literatürde GDM'li olgularda glikolize hemoglobin A1c (HbA1c) düzeyleri ile bebek doğum ağırlığı arasındaki ilişkiyi araştıran sınırlı sayıda çalışma mevcuttur. Bu çalışmamızda kliniğimize başvuran GDM'li hastaların HbA1c değerleri ile bebek doğum ağırlıkları arasındaki ilişkiyi ve bu değerlerin normoglisemik gebelerdeki bebek doğum ağırlıkları ile karşılaştırılması amaçlanmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Retrospektif vaka kontrol olarak tasarladığımız çalışmamıza iç hastalıkları ve diyabet polikliniklerinde çeşitli gebelik haftalarında GDM tanısı konulan 206 hasta ve kontrol grubu olarak hastanemizde doğum yapan 200 normoglisemik gebe olmak üzere toplamda 406 gebe dâhil edilmiştir. GDM tanısı alan olguların tanı testlerindeki kesin değerleri Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneğinin 2016  yılında yayınlanan " Diyabetes Mellitus ve Komplikasyonlarının Tanı, Tedavi ve İzleme Kılavuzu" ndaki değerlere göre belirlenmiştir. Çalışmaya pregestasyonel diyabetik olgular, Tip 1 diyabetes mellituslu (DM) olgular, preeklamptik ve tiroid fonksiyon bozukluğu olan olgular dahil edilmemiştir. GDM tanı haftasında herhangi bir tabakalandırma uygulanmamıştır.  Her iki grup kayıtları geriye yönelik taranarak HbA1c, GDM tanı haftası, Hemogram, AST, ALT, GGT, ALP değerleri, doğum yöntemi ve bebek doğum ağırlıkları ve bebeklerde doğum sonrası komplikasyon gelişip gelişmediği incelenmiştir. İstatistiksel analizler SPSS (Statistical Package for Social Sciences, version 15, Inc, USA) programı kullanılarak yapıldı. Sürekli değişkenler ortalama ± standart sapma (SD) ve en düşük ile en yüksek değer olarak verildi.  Verilerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirildi. Gruplar ve ölçümler arası farkın değerlendirilmesinde bağımsız örneklem t testi, kategorik verilerin karşılaştırılmasında ki-kare testi kullanıldı. Veriler arası korelasyon spearman ve pearson korelasyon testleri ile değerlendirildi. İstatistiksel anlamlılık düzeyi olarak bütün testler için p < 0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.

Bulgular: Çalışmada GDM'li gebelerin %35,1'inde HbA1c düzeyi %5,7-6,4 olarak, 7 hastada ise %6,5 ve üzeri saptanmıştır.
GDM'li gebelerde fetal düşük doğum ağırlığı yüzdesi normal gebeliklere göre daha düşük (p<0,05) saptanmıştır, fetal doğum ağırlığı ortalaması ise normal gebelerinkine göre anlamlı düzeyde daha yüksektir (p<0,05).
 	Doğum ağırlıkları düşük olan bebeklerde daha yüksek sıklıkla komplikasyon tespit edilmiş (p<0,05) ve sadece 20 bebekte makrozomi (>4000 gr) geliştiği tespit edilmiştir.
GDM'li gebeliklerde preterm doğum yüzdesi normal gebeliklere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha düşük kaydedilmiştir (p=0,01).
En sık görülen fetal komplikasyonlar sırası ile yenidoğanın geçici takipnesi, hiperbilirubinemi ve kardiyak anomalidir.
Bebeklerin doğum ağırlığı ile maternal HbA1c değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon saptanmamıştır. Ayrıca 24-28. haftalar arası GDM tanısı almış olan gebelerden doğan bebeklerin doğum ağırlığı ile maternal HbA1c arasında bir korelasyon saptanamamıştır.
Gebelerin büyük çoğunluğunda (%81,8) sezaryenle doğum gerçekleştirilmiştir. Gestasyonel diyabetes mellituslu gebelerde C/S doğum oranı %92,7 (178 kişi) olup, bu oran normal gebelerdeki C/S doğum oranına göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksektir. (p=0,0001)
Sonuç: GDM'li gebelerde maternal HbA1c düzeyinin doğum ağırlığı ile arasında pozitif korelasyon saptandığını bildiren araştırmalar çoğunlukta olmakla birlikte, herhangi bir ilişki olmadığını rapor eden çalışmalar da bulunmaktadır. Bu çalışma bize maternal HbA1c ile fetal doğum ağırlığı arasında anlamlı bir ilişki olmadığını göstermiştir.
Anahtar Kelimeler: Bebek doğum ağırlığı, gestasyonel diyabetes mellitus,  glikolize hemoglobin A1c.

Abstract:
Aim: Gestational diabetes mellitus (GDM) is an impairment of glucose tolerance at any level starting in pregnancy or perceived during pregnancy. When GDM is not closely followed and treated, there are many negative effects on both mother and baby. With timely diagnosis and appropriate treatment, it is possible to reduce all these complications most. There is a limited number of studies in the literature investigating the relationship between glycated hemoglobin A1c levels and infant birth weight in patients with GDM. In this study, we aimed to compare the relationship between glycated hemoglobin A1c (HbA1c) values and infant birth weights of patients with GDM who admitted to our clinic and to compare these values with infant birth weights in infants of normoglycemic patients.
Materials and Methods:  We enrolled 206 patients who were diagnosed as GDM at various gestational weeks in our internal medicine and diabetes outpatient clinics and 200 normoglycemic pregnant women who gave birth in our hospital as a control group. Our study designed as retrospective case control and a total of 406 pregnant women were included. The exact value in the diagnosis of GDM diagnostic testing of patients is determined by the values of "Diagnosis of Diabetes Mellitus and its Complications, Treatment and Monitoring Guide" published in 2016 by Turkiye Association of Endocrinology and Metabolism. Pregestational diabetic cases, Type 1 diabetes mellitus (DM) cases, preeclamptic cases and cases of impaired thyroid functions were excluded from the study. No stratification was applied in the GDM diagnostic week. Both group records were scanned backwards and HbA1c, GDM diagnostic week, common blood count, AST, ALT, GGT, ALP values, birth method, infant birth weights and the postpartum complications developed in infants were examined. Statistical analyzes were performed using the SPSS (Statistical Package for Social Sciences, version 15, Inc, USA) program. Continuous variables were given as mean ± standard deviation (SD) and lowest to highest. Normal distribution fitness of the data was assessed by the Kolmogorov-Smirnov test. Independent sample t test was used in evaluating the difference between groups and measurements, chi-square test was used in comparing categorical data. Correlations between the data were assessed by spearman and pearson correlation tests. Statistical significance level was accepted as p <0.05 for all tests statistically significant.
Results: In this study, HbA1c level of the patients with GDM; in 35.1% patients was found  5.7-6.4%  and in 7 patients 6.5%.
 	In fetuses of pregnant women with GDM, fetal low birth weight was lower than normal pregnancies (p <0,05), but fetal birth weight average was significantly higher than normal pregnant women's fetuses (p <0,05).
Complications were detected more frequently in infants with low birth weights (p <0,05) and only 20 babies developed macrosomia (> 4000 gr).
The preterm birth rate in GDM pregnancies was statistically significantly lower than normal pregnancies (p = 0.01).
The most common fetal complications are transient tachypnea of the newborn, hyperbilirubinemia and cardiac anomalies.
No statistically significant correlation was found between birth weight of the infants and maternal HbA1c values. And also there was no correlation between birth weight and maternal HbA1c in infants born to pregnancies with GDM who diagnosed between 24- 28 weeks.
Cesarean delivery was performed in the majority of pregnancies (81.8%). C/S birth rate was 92.7% (178 people) in pregnants with gestational diabetes mellitus. This ratio is statistically significantly higher than the C/S birth rate in normal pregnancies. (p=0,0001)

Conclusion: Although the most studies reporting a positive correlation between maternal HbA1c level and birth weight in pregnancies with GDM, there are also studies reporting that there is no relation. This study has shown us that there is no significant relationship between maternal HbA1c and fetal birth weight.
Key words: Gestational diabetes mellitus, glycated hemoglobin A1c, infant birth weight