Türkiye'de ilköğretimden ortaöğretime geçiş uygulamalarıyla ilgili üniversitelerde yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi
Examination of graduate thesis written at universities on transition from primary education to secondary education in Turkey
Yazar: BASRİ ŞEN
Danışman: PROF. DR. NİZAMETTİN KOÇ
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Lisansüstü tezler = Postgraduation thesises ; Lise giriş sınavları = Highschools entrance exam ; Ortaöğretim = Secondary education ; Ortaöğretim kurumları = Secondary education institutions ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Seviye Belirleme Sınavı = Level Determination Exam ; TEOG = Transition From Basic Education To Secondary Education ; Tezler = Theses

Özet:
Bu araştırmanın amacı; Türkiye'de ilköğretimden ortaöğretime geçiş uygulamaları ile ilgili üniversitelerde lisansüstü düzeyde, 2000 ile 2020 yılları arasında gerçekleştirilmiş YÖK Ulusal Tez Merkezinde bulunan ve internet ortamında erişime açık olmasına izin verilen yetmiş dokuz adet lisansüstü çalışmanın, çeşitli değişkenlere göre dağılımının nasıl gerçekleştiğini incelemek ve değerlendirmektir. Bu araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Tezler titizlikle okunmuş, bulgular genel tablo üzerinde kategorilere, frekanslara, yüzde tablolarına ve sütun grafiklerine dönüştürülmüş ve değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda incelenen tezlerin %95 oranında yüksek lisans olarak çalışıldığı, tezlerin yoğun olarak 2010 ve 2020 yılları arasında gerçekleştirildiği, en fazla lisansüstü çalışmaların sırasıyla Gazi, Hacettepe, Abant İzzet Baysal ve Ankara Üniversitelerinde yapıldığı görülmektedir. Prof. Dr. danışman unvanının %38 oran ile dikkat çekici olduğu, örneklem seçiminde %47 oranında öğrencilerle çalışıldığı, nicel araştırma modelinde gerçekleştirilen çalışmaların yüksek olduğu, içerik temalarına göre dağılımında ise Ortaöğretime Geçiş Genel Değerlendirmenin ön plana çıktığı görülmektedir. Tezlerin içerik temaları incelendiğinde, ortaöğretime geçiş sınav sorularının hangi özelliği ne kadar ölçtüğü konusunda soru işaretlerinin bulunduğu bir durumda öğrencide var olan ilgi ve yeteneği keşfetmesine ortam hazırlamadan öğrencileri sınavı kaybetti olarak nitelemenin doğru bir yaklaşım olmadığı düşünülmektedir. Sınav uygulamalarının dışında, öğrencilerin "yönlendirmeye" dayalı olarak farklı uygulama sistemleriyle ortaöğretime geçişinin sağlanabileceği düşünülmektedir. Bu araştırmadaki bulgulara ve ulaşılan sonuçlara bağlı olarak çeşitli öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
The purpose of this research is to examine and evaluate the distribution of seventy-nine postgraduate studies carried out between 2000 and 2020 on the transition from primary education to secondary education practices in Turkey at the postgraduate level in universities and made accessible online through the YOK National Thesis Center, based on various variables. A screening model was used in this study. Theses were read carefully, and the findings were transformed into categories, frequencies, percentage tables, and column graphs on a general table and evaluated. As a result of the research, it was observed that 95% of the theses examined were worked on as graduate theses, the theses were mostly carried out between 2010 and 2020, and the highest number of postgraduate studies were applied respectively at Gazi, Hacettepe, Abant Izzet Baysal, and Ankara Universities. It was found that the title of the advisor professor was remarkable with a rate of 38%, students were worked with a rate of 47% in the sample selection, and the studies carried out in the quantitative research model were high, and the General Assessment of Transition to Secondary Education stood out in terms of content themes. When the content themes of the theses were examined, it was thought that it was not a correct approach to label students as losing the exam without creating an environment for the student to discover their interest and abilities, where there are question marks about how much the questions in the secondary school transition exam measure the characteristics of the students. Apart from exam practices, it is thought that the transition to secondary education can be achieved through different application systems based on "guidance" for students. Various recommendations have been developed based on the findings and results of this research.