Okul öncesi eğitime devam eden çocukların duygu bilgisi, öz düzenleme ve öğrenme davranışları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Investigation of the relationships among emotion knowledge, self regulation and learning behaviors of children attending preschool education
Yazar: LATİFE HANIM ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. EBRU ERSAY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Duygu = Emotion ; Duygu bilgisi = Emotion knowledge ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation ; Öğrenme davranışları = Learning behaviours

Özet:
Duygular, bireylerin çevrede yaşanan değişikliklere uyum sağlamasını kolaylaştırmakta, kararlarını, davranışlarını ve sosyal hayatlarını etkilemektedir. Duygu bilgisinin gelişimi erken yaşlarda başlar ve çocukların duygu bilgisine sahip olmaları onların hem sosyal gelişimleri hem de akademik başarıları için gereklidir. Daha önce yapılan araştırmalar, duygu bilgisinin çocukların sözel yeteneklerini, olumlu sosyal davranışlarını, duygusal yeterliliği, akran kabulünü, okula uyumu ve akademik başarıyı desteklediğini göstermiştir. Okul öncesi dönemde çocukların akademik başarılarını ve okula uyum sağlamalarını destekleyen faktörlerden diğer iki ise öz düzenleme becerileri ve öğrenme davranışlarıdır. Okul öncesi dönemde çocukların akademik başarıları ve okula uyum sağlamaları için duygu bilgisi, öz düzenleme becerisi ve öğrenme davranışlarının desteklenmesi ve geliştirilmesi önemlidir. Bu araştırmayla çocukların duygu bilgisi, öz düzenleme becerileri ve öğrenme davranışları arasındaki ilişkilerin belirlenmesi hedeflenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2019-2020 ve 2020-2021 eğitim öğretim yılında, Diyarbakır iline bağlı 3 merkez ilçede, resmi okullarda ve özel öğretim kurumlarında okul öncesi eğitim almakta olan 46-72 aylık 140 çocuk oluşturmaktadır. Çocukların; duygu bilgisi düzeylerini ölçmek için "Denham Duygu Anlama Testi", öz düzenleme becerilerini ölçmek için "Okul Öncesi Öz Düzenleme Ölçeği" ve öğrenme davranışlarını ölçmek için "Okul Öncesi Öğrenme Davranışları Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma sonucunda; çocukların duygu bilgisi düzeyleri ile yaşları ve kardeş sayıları arasında anlamlı ilişki olduğu bulunmuştur. Çocukların yaşı arttıkça duygu bilgisi düzeyleri artış gösterirken kardeş sayısı fazla olan çocukların duygu bilgisi düzeylerinde azalma olduğu tespit edilmiştir. Daha büyük yaşta olan çocukların öz düzenleme becerilerinde daha yetkin oldukları görülmüştür. Ayrıca, resmi okullarda okul öncesi eğitim alan çocukların öz düzenleme becerilerinde özel öğretim kurumunda okul öncesi eğitim alan çocuklara göre daha yetkin oldukları tespit edilmiştir. Çocukların öğrenme davranışları da çocukların yaşlarıyla ilişkili bulunmuştur ve daha uzun süre okul öncesi eğitim alan çocukların daha olumlu öğrenme davranışlarına sahip olduğu görülmüştür. Duygu bilgisi düzeyi yüksek olan çocukların öz düzenleme becerilerinin ve öğrenme davranışlarından dikkat devamlılığının da yüksek olduğu görülmüştür. Araştırma sonucunda öz düzenleme becerisindeki toplam değişimin %17'sinin duygu bilgisi tarafından açıklandığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Emotions make it easier for individuals to adapt to changes in the environment and affect their decisions, behaviors and social lives. The development of emotion knowledge begins at an early age, and children's knowledge of emotions is necessary for both their social development and academic success. Previous studies have shown that emotion knowledge supports children's verbal abilities, prosocial behavior, emotional competence, peer acceptance, school adjustment, and academic success. The other two factors that support children's academic success and adaptation to school in the preschool period are self regulation skills and learning behaviors. It is important to support and develop emotion knowledge, self regulation skills and learning behaviors for children's academic success and adaptation to school in the preschool period. With this research, it was aimed to determine the relationships between children's emotion knowledge, self regulation skills and learning behaviors. The study group of the research consists of 140 children aged 46-72 months who are receiving preschool education in public schools and private education institutions in 3 central districts of Diyarbakır province in the 2019-2020 and 2020-2021 academic year. children; "Denham Emotion Knowledge Test" was used to measure emotion knowledge levels, "Preschool Self Regulation Scale" to measure self regulation skills, and "Preschool Learning Behaviors Scale" to measure learning behaviors. As a result of the research; It was found that there was a significant relationship between children's emotion knowledge levels, their age and the number of siblings. It has been determined that as the age of the children increases, the level of emotion knowledge increases, while the level of emotion knowledge of the children with a large number of siblings is decreased. Older children were found to be more proficient in self regulation skills. In addition, it has been determined that children who receive preschool education in public schools are more competent in self regulation skills than children who receive pre-school education in private education institutions. Children's learning behaviors were also found to be related to children's ages, and it was observed that children with longer preschool education had more positive learning behaviors. It has been observed that the self regulation skills of children with a high level of emotional knowledge and the continuity of attention from learning behaviors are also high. As a result of the analysis, it was determined that 17% of the variation in self regulation skills was explained by emotion knowledge.