Obstrüktif uyku apne sendromu hastalarında zaman algısının sağlıklıgönüllülerle karşılaştırılması
Comparison of time perception in patients with obstructive sleepapnea syndrome and healthy volunteers
Yazar: İNAN ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. VEDAT SEMAİ BEK
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Uyku = Sleep ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Hayatın değişmez parçası uyku ve zamanın kesişiminde bulunan "Obstrüktif Uyku
Apne Sendromu (OUAS) Hastalarında Zaman Algısının Sağlıklı Gönüllülerle
Karşılaştırılması" çalışmamız, OUAS ve zaman algısı arasındaki ilişkiyi araştıran
literatürdeki ilk çalışmadır. OUAS hastalarında zaman algısının değişeceğine dair hipotez
literatürle desteklenen; sirkadiyen ritim modelleri ve zaman algısı modellerindeki ortak
noktalar, uykunun ve uyku bozuklarının dikkat ve bellek üzerindeki etkisiyle dikkat ve
belleğin zaman algısındaki rolü, dopaminerjik sistemin uyku ve zaman algısındaki rolü
gibi bilgiler ışığında oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında Muğla Eğitim ve Araştırma
Hastanesi Nöroloji Kliniği Uyku Polikliniğine başvuran ve mevcut semptomları sebebiyle
Polisomnografi (PSG) kaydı yapılan 80 katılımcı Apne-Hipopne İndeksi (AHİ)
değerlerine göre gruplara ayrılmıştır. 20 Ağır OUAS, 20 Orta OUAS, 20 Hafif OUAS
tanılı ve tedavisiz gönüllü ve 20 sağlıklı gönüllü kontrol grubu çalışmaya dahil edilmiştir.
Tüm katılımcılara Epworth Uykululuk Skalası, Beck Depresyon Envanteri ve Beck
Anksiyete Ölçeği uygulanmıştır. Ardından katılımcılara zaman algısı testleri
uygulanmıştır. Çalışmamızın zaman testlerinde Ritmik Motor Zamanlama Testinde
OUAS tanısı alan grup ve kontrol grubu (n=20) arasında intertap interval 2000 ms
açısından fark gözlendi (p = 0,011). Zaman Aralığı Tahmin Testinde OUAS tanısı alan
grup ve kontrol grubu arasında Teta değerleri açısından fark gözlendi (p < 0,001). İkili
karşılaştırmalarda kontrol grubu ve orta OUAS grubu arasında (p < 0,001), kontrol grubu
ve ağır OUAS grubu arasında (p < 0,001), hafif OUAS grubu ve orta OUAS grubu
arasında (p = 0,014), hafif OUAS grubu ve ağır OUAS grubu arasında (p < 0,001) anlamlı
fark gözlendi. Sonuç olarak OUAS grubunun içsel saatinin daha yavaş çalıştığını destekler
bulgular ortaya çıkmıştır. Bunun sebebinin, OUAS grubunda ortaya çıkan azalmış dikkate
bağlı olabileceğini düşünmekteyiz. OUAS grubunda dikkatin azalmasıyla; pacemakerakümülatör arasındaki anahtar açık kalmaktadır. Bu sebeple pacemakerden çıkan atımlar
akümülatöre ulaşamamaktadır. Akümülatörde daha az atım birikmektedir. Bu sebeple
OUAS grubunda öznel zaman objektif zamandan daha kısa algılanmaktadır. Ayrıca
OUAS grubunda, tekrarlayan hipoksemilerden etkilenen dopaminerjik nöronlara bağlı
olarak içsel saatin, kontrol grubuna göre daha yavaş çalışması da ihtimal dahilindedir.

Abstract:
Our study "Comparison of Time Perception in Patients with Obstructive Sleep
Apnea Syndrome (OSAS) and Healthy Volunteers", which is at the intersection of sleep
and time, an inevitable part of life. It is the first study in the literature investigating the
relationship between OSAS and time perception. Our hypothesis that the perception of
time will change in OSAS patients is supported by the literature; The common points in
circadian rhythm models and time perception models, the effect of sleep and sleep
disorders on attention and memory, the role of attention and memory in time perception,
the role of dopaminergic system in sleep and time perception were created in the light of
information. Within the scope of the study, 80 participants who applied to Muğla Training
and Research Hospital Neurology Clinic Sleep Outpatient clinis and were registered with
Polysomnography (PSG) due to their current symptoms were divided into groups
according to their Apnea-Hypopnea Index (AHI) values. 20 Severe OSAS, 20 Moderate
OSAS, 20 Mild OSAS diagnosed and untreated volunteers and 20 healthy volunteers
control group were included in the study. Epworth Sleepiness Scale, Beck Depression
Inventory, and Beck Anxiety Inventory were administered to all participants. Then, time
perception tests were applied to the participants. In the time tests of our study, a difference
was observed between the group diagnosed with OSAS in the Rhythmic Motor Timing
Test (n=60) and the control group (n=20) in terms of intertap interval 2000 ms (p = 0.011).
In the Time Interval Estimation Test, a difference was observed between the group
diagnosed with OSAS and the control group in terms of Theta values (p < 0.001). In
pairwise comparisons, between control group and moderate OSAS group (p < 0.001),
between control group and severe OSAS group (p < 0.001), between mild OSAS group
and moderate OSAS group (p = 0.014), between mild OSAS group and severe OSAS
group (p < 0.001) significant difference was observed. As a result, findings supporting that
the OSAS group's internal clock works slower have emerged. We think that the reason for
this may be due to the decreased attention in the OSAS group. With decreased attention
in the OSAS group; The switch between pacemaker and accumulator remains open. For
this reason, the beats from the pacemaker cannot reach the accumulator. Fewer pulses
accumulate in the accumulator. For this reason, subjective time is perceived as shorter than
objective time in the OSAS group. In addition, it is possible that the internal clock in the
OSAS group works slower than the control group due to dopaminergic neurons affected
by recurrent hypoxemia.