Ksanthos Dansözler Lahdi ikonografik ve stilistik değerlendirmesi
The stylistic and typologic evaluation of Xanthos Dancer's Sarcophagus
Yazar: MERVE ERASLAN
Danışman: DOÇ. DR. ERDOĞAN ASLAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Klasik Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Arkeolojik alanlar = Archeological areas ; Arkeolojik eserler = Archaeological materials ; Arkeolojik yerleşim = Archaeological settlement ; Dansçılar = Dancers ; Klasik arkeoloji = Classical archeology ; Ksanthos = Ksanthos ; Lahitler = Sarcophage ; Likya = Lycia ; Stilistik = Stylistics ; İkonografi = Iconograpy

Özet:
Likya Bölgesi'nin önemli kentlerinden Ksanthos'ta yer alan Dansözler Lahdi, kentin kuzeydoğusunda doğuya doğru uzanan teras üzerinde, Ksanthos Vadisi'ne egemen bir konumda yer almaktadır. Lahit, ismini dar yüzlerinde tasvir edilen kalathiskos dansçılarından almaktadır. Günümüzde in situ durumda bulunan lahdin mimari ögeleri tahribata uğrasa da büyük oranda korunagelmiştir. C. Fellows'un keşfi ile birlikte 1844 yılında G. Scharf tarafından kapağı kırık şekilde resmedilmiş, ardından ilk bilimsel çalışmalara ise 1951 yılında P. Demargne ile başlanmıştır. Zaman içinde tahribata maruz kalan Dansözler Lahdi, son olarak J. des Courtils ile Ch. le Roy tarafından 1991-92 kazı sezonunda restore edilmiş ve günümüze dek ayakta kalmayı başarabilmiştir. P. Demargne'ın yürütmüş olduğu belgeleme ve tanımlama odaklı çalışmalar dışında, Dansözler Lahdi farklı araştırmacılar tarafından karşılaştırma unsuru olarak incelenmiştir.  	Burada sunulan tez çalışması kapsamında Dansözler Lahdi tipolojik, ikonografik ve stilistik açılardan bir bütün olarak değerlendirilmekte, benzer örnekler ile karşılaştırılmaktadır. Tez kapsamında arazi çalışmalarında yürütülen sayısal görüntüleme yöntemleri ile – Reflectance Transformation Imaging (RTI) ve Structure from Motion (SfM) fotogrametrisi – belgelenen Dansözler Lahdi geleneksel yöntemlerin yanı sıra teknolojik görüntüleme metotlarıyla incelenerek değerlendirilmiştir. Bunun yanı sıra lahit kültürel mirasın teknolojik ortamda da korunması için sayısal ortama üç boyutlu ve ölçekli bir şekilde aktarılmıştır.

Abstract:
The Dancers Sarcophagus is located in Xanthos, one of the important cities of the Lycian Region, on a terrace extending to the east in the northeast of the city, at a location overlooking the Xanthos Valley. The sarcophagus takes its name from the kalathiskos dancers depicted on the narrow faces. The architectural elements of the sarcophagus, which is in situ today, have been largely preserved. With the discovery of C. Fellows, it was depicted with a broken lid by G. Scharf in 1844, and then the first scientific studies were conducted by P. Demargne in 1951. The Dancers Sarcophagus has been damaged over time, and lastly it was restored by J. des Courtils and Ch. le Roy during the 1991-92 excavation season and managed to survive to the present day. Apart from the documentation and description-oriented studies carried out by P. Demargne, the sarcophagus has been examined only as a comparison element by different scholars. Within the scope of the thesis presented here, the Dancers Sarcophagus is evaluated as a whole in terms of typologic, iconographic and stylistic perspective and compared with similar examples. The archaeological interpretation of the Dancers Sarcophagus, which was documented through the digital imaging methods – Reflectance Transformation Imaging (RTI) and Structure from Motion (SfM) photogrammetry – during the field studies of the thesis, were examined and evaluated with technological imaging methods as well as the traditional documentation methods. In addition, the sarcophagus was digitized in a three-dimensional and scaled manner in order to preserve our cultural heritage in technological environment.