Heidegger ve Foucault'nun dil felsefesi
The philosophy of language of heidegger and foucault
Yazar: DİLEK DALMIŞ
Danışman: PROF. DR. VELİ URHAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Dil = Language ; Dil bilimciler = Linguists ; Dil felsefesi = Philosophy of language ; Dil çalışmaları = Language studies ; Dil-kültür = Language-culture ; Dilbilim = Linguistics ; Foucault, Michel = Foucault, Michel ; Heidegger, Martin = Heidegger, Martin ; Varlık felsefesi = Existence philosophy

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Martin Heidegger ve Michel Foucault'nun dil felsefesini incelemek ve düşüncelerini diğer dil felsefesi eserleri ile karşılaştırmaktır. Her iki filozofun da dil görüşleri, varlık görüşleriyle bağlantılı olarak ele alınmıştır. Bunun yanı sıra modernizm eleştirileri ve modern insanın durumuna yönelik görüşlerine de yer verilmiştir.Heidegger ve Foucault; varlığı gözden kaçırdığı ve köklerinden uzaklaştığı için analitik ve karşılaştırmalı dil felsefelerini eleştirmektedirler. Heidegger'e göre varlığın taşıyıcısı olan insan, kendini dilde göstermektedir. Teknik ve bilim, dili de teknik bir araç haline getirerek, onu özünden uzaklaştırmaktadır. Bu nedenle analitik ve mantıkçı dil felsefesi terk edilmelidir. Çünkü varlığın özü, hesaplar arasında kaybolmuştur. Varlığın özünün dönüşü için `'Nasıl düşünmeliyiz?'' sorusunu sormalıyız. Düşünme ve dil, aynı şeydir. Dil, ifade aracı değildir; insanın edimlerinin bizzat mekânıdır.Heidegger'in düşünceleri, Foucault'yu da etkilemiştir. Fakat düşünceleri arasında benzerlikler kadar farklılıklar da bulunmaktadır. Foucault'ya göre her dönemde etkin olan, çağı biçimlendiren bir `'episteme'' vardır ve ondan kurtulmak mümkün değildir. Modern döneme kadar diğer bilgisel alanlar gibi dil de epistemelere bağlı olarak çeşitli süreçlerden geçmiştir.Ortaçağ ve Rönesans epistemesi, `'benzerlik epistemesi'' olarak üçlü bir yapıya sahiptir. Bu üçlü yapı; `'işaret eden'', `'işaret edilen'' ve `'benzerlik'' şeklindedir. Şeylerde gizli işaretleri bulma arzusu, mistik dil çalışmalarını doğurmuştur. Klasik epistemede ana konu, işaret edenle edilenin nasıl bağlanacağıdır. Söylemin görevi, şeyleri adlandırmaktır. Bu dönemde üç bilgi alanı ortaya çıkmıştır: Genel Gramer, Doğa Tarihi, Zenginliklerin Çözümlenmesi. Dilin taşıyıcısı ve `'varlığın bekçisi'' olan insan ise henüz yoktur. Ancak Modern episteme bir farka sahiptir. Bu dönemde dilin görevi, şeyler ve temsiller arasındaki bağı kurmaktır. Klasik dönemdeki Genel Gramer, Doğa Tarihi ve Zenginliklerin Çözümlenmesi alanları, sırasıyla şu alanlara dönüşmüştür: Dilbilim (Filoloji), Biyoloji, Ekonomi. Bu dönemde insan varlığı da Antropoloji yoluyla bilgi nesnesi olmuştur.Heidegger ve Foucault'nun dil felsefeleri, sonlu insan varlığına, anlamını geri kazandırma amacını taşımaktadırAnahtar Sözcükler:1.Dil2.Episteme3.Dasein4.Varlık5.Söylem

Abstract:
The aim of this study is, to analyse the philosophy of language of Martin Heidegger and Michel Foucault and compare their thinks with the other works in the philosophy of language. The philosophy of language of Heidegger and Foucault are studied in relation with their ontologies. And their critics to modern times and to position of human at modern times are studied.Because of to be overlooked of existence and being far away from origin, Heidegger and Foucault criticize the analytic and comparative philosophy of language. According to Heidegger, the human, who carries to existence, demonstrate to self in language. The technique and science make language a technical tool and take away language from its own. Therefore the analytic and logician philosophy of language must be left. Because the essence of existence is lost in calculations. For the returning to essence of existence must be asked `?How must we think like??? Thinking and language is one. Language is not a tool for expression, language is the extent of human actions.Heidegger?s thinking influenced Foucault?s. However there are some similarities and discrepancies between thinks of two philosophers. According to Foucault every period has an Episteme which is effective and shaper on period and it?s impossible to escape from Episteme. Until the modern period, language passed from process the shaped by episteme as the other knowledge districts.Middle Ages and Renaissance Episteme has trio structure and named `?resemblance episteme??. This trio structure consist of `?indicator??, `?indicated?? and `?conjecture??. The will to find the secret signs in the thinks brought forth mystical language studies. The main theme of Classical Episteme is how the indicator can be linked to the indicated. In the Classsical Episteme there is a dual structure consist of `?indicator?? and `?indicated??. And the basic function of discourse is to suit a name to the things. This period provides three knowledge districts: General Grammar, The History of Nature, Analysis of Productiviness. Human the watchman of existence and who carries the language is still absent.But Modern Episteme has a different. In this period function of language is to set up a link between things and agents. The tree knowledge districts in Classical period (General Grammar, The History of Nature, Analysis of Productiviness) changed to this tree districts: Linguistics, Biology, Economics. And in this period human being is a object of knowledge by Antropology.The philosophy of Language of Heidegger and Foucault aim to provide to human mean of existence.Key words:1.Language2.Episteme3.Dasein4.Existence5.Discourse