Soğuk savaş sonrası Türkiye'nin Balkanlar üzerindeki etkisi
Turkey?s effect on Balkans after cold war era
Yazar: FATİH AYDOĞMUŞ
Danışman: PROF. DR. KEMAL BEYDİLLİ
Yeditepe Üniversitesi / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Tarih = History ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Balkan yarımadası, hem coğrafi anlamda hem de siyasi ve politik anlamda engebeli,düzensiz ve istikrarsız bir yerdir. Balkanlar terimi, Batılı devletlere çatışma ve şiddetianımsatır. Zaten, daha sonraları Balkan ismi kullanılmayarak Güney Doğu Avrupa olarakdeğiştirilmiştir. Çeşitli milletlere ev sahipliği yapan Balkanların ilk sahipleri İliryalılar veTrakyalılar olmuş en son olarak da Osmanlı devleti bu bölgede 500 yıl hüküm sürmüştü. Buyüzden, Balkanlarda Osmanlı mirası devam ede gelmiş fakat Türkiye yeni Osmanlıcılıkpolitikasıyla hareket etmemiş, sadece Türk azınlığın sorunlarıyla ilgilenmeye çalışmıştı.Balkanlar, tarih içerisinde hep Avrupa'nın sınırı muamelesi görmüştür. ÇünküBalkanlardaki belirsizlik ortamına hiçbir devlet bulaşmak istememektedir. Sadece, Balkanmilletleriyle tarihsel bağı olan devletler Balkanlar üzerinde politik emeller taşımıştır. Balkanyarımadası, küçük milletlerin halklarıyla doludur. Örneğin, Sırplar, Arnavutlar, Yunanlılar,Bulgarlar, Makedonyalılar, Romenler bu bölgenin kuzey kısmında yaşayan Rus veUkraynalılara göre sayı olarak azdır. Bu da etnik milliyetçilik akımlarının hat safhadaolmasına neden olmuştur, özellikle de Sırpların tarihsel mitleri yüzünden Sırp olmayanhalklar, Sırplar tarafından baskı altında tutulmaya çalışılmış, çatışma ve vahşetlerle baş başabırakılmıştır. 1990'lı yıllar boyunca AB üyeliğini hedefleyen ve Batı değerlerini benimseyenbölgedeki liderlerin AB tarafından desteklenmemiş olması, milliyetçi ve komünist liderleringüçlü kalmasına ortam hazırlamıştır. Bu milliyetçi akımların en fanatiği Slobodan Miloseviçliderliğindeki Sırp milliyetçilerdi. Tito'nun ölümüyle birlikte, Tito Yugoslavyası dağılmış veMiloseviç'in aşırı milliyetçililik akımı Balkanlardaki vahşeti başlatmıştı. Sırpların busaldırgan yaklaşımı Kosova, Voyvodina, Hırvatistan ve Bosna Hersek'de büyük trajedilereyol açmıştı. Balkan ülkelerinden Arnavutluk, Bulgaristan ve Romanya kendilerini bu türçatışmalar içerisinde bulmama konusunda şanslı ülkelerdir. Diğer Balkan devletleri ise, bubaskın durumdan kurtulmak için bağımsızlıklarını ilan etmişlerdir.BM, Bosna'daki insan haklarını korumak maksadıyla Bosna'ya müdahale etmiş, fakatbu müdahalesi pek etkili olmamıştır. NATO, BM'nin Bosna'daki beceriksiz müdahalesindenders alarak Kosova konusunda siyasi müdahale yerine askeri müdahaleyi uygun görmüş ve bumüdahalesinde de başarılı olmuştur. Türkiye, Balkan devletleriyle tarihsel ve kültürel bağlarınedeniyle NATO'ya her konuda destek olmuş, çatışmaların yaşandığı ve Türk azınlıklarınbulunduğu bölgelere Türk askeri birliklerini göndermiştir. Ayrıca, Türkiye, Balkan ülkelerininAB'ne ve NATO'ya üyelik süreçlerini her zaman desteklemiş ve Balkanlarda istikrarınsağlanması için Balkan ülkeleriyle işbirliği anlaşmaları imzalamıştır. Türkiye, sadece Türkazınlıklara ilgi göstererek diğer Balkan devletlerini kendine küstürse de Balkanlardakiliderliği üstlenmiştir ve bu liderliği sürdürmek niyetindedir.

Abstract:
Balkan Peninsula is not only geographically but also politically and diplomatically arough, chaotic and unstable region. Balkans term reminds Western countries conflict andviolence. As a matter of fact, later on Balkans name isn?t used any more and changed asSoutheast Europe. Balkans that made house ownership to various nations was first dominatedby İlirians and Thracians, aftermost Ottoman Empire prevailed approximately five hundredyears in the region. Because of this, Ottoman heritage kept on, but Turkey didn?t act withOttoman policy and pay attention only to Turkish minorities.Balkans is transacted to be Europe?s border in History. Because, no states want to bein an uncertainty atmosphere of Balkans. Only, states that had historical relations with Balkannations have political ambitions on Balkans. Balkan Peninsula is full of small nation ofgroups. For instance, Serbians, Albanians, Greeks, Bulgarians, Macedonians, Romans are sopoor in quantity when compared with Russian and Ukrainian people living in that region?ssouth side. Because of this reason, ethnical nationalism movements are increased. Especially,due to Serbians historical myths, non-Serbian communities are forced by Serbians and facedwith conflicts and atrocities. Since, during the 1990?s, leaders at the region who aimed to be amember of EU and adopted themselves to western values, weren?t encouraged by EU,nationalist and communist leaders in the region gained strength. The most fanatic of thesenationalist movements was Serbian nationalists leaded by Slobodan Milosevic. Incollaboration with Tito?s death, Tito?s Yugoslavia was fell and Milosevic?s outrageousnationalism movement gave a start to atrocity in Balkans. Serbian?s aggressive approachcaused the big tragedy in Kosovo, Vojvodina, Crotia and Bosnia Herzegovina. Balkancountries like Albania, Bulgaria and Romania were so lucky because of not being in thatconflict atmosphere. On the other hand, the other Balkan countries declared theirindependence for getting out of that oppressive situation.UN intervened to protect the human rights in Bosnia. But, this intervention wasn?t soeffective. NATO took lessons from UN?s feckless intervention and instead of politicalintervention about Kosovo; NATO chose military intervention and was successful at thisintervention. Because of the historical and cultural relationships with Balkan states, Turkeyhelped NATO about everything and sent military troops to regions where conflicts occurredand where Turkish minorities located. Also, Turkey supported Balkan states about attempts tobe NATO?s and EU?s membership and also signed up cooperation agreements with Balkansstates for achieving stability in the region. Although, Turkey offended the Balkan countriesbecause of paying attention to Turkish minorities only, it assumed the leadership in theBalkans and aimed to continue to be the leader in the region.