Subliminal ve supraliminal korku uyaranının seçim yapma üzerine etkisi
The effect of subliminal and supraliminal angry human face visual expressive on the choice
Yazar: NİGAR TAŞDEMİROĞLU
Danışman: PROF. DR. ETHEM GELİR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Algı = Perception ; Bilinç = Consciousness ; Bilinçaltı = Subconscious ; Elektroensefalografi = Electroencephalography ; Korku = Fear ; Yüz tanıma = Face recognition

Özet:
Bu çalışmada, subliminal ve supraliminal kızgın ifadeli insan yüzü görsellerinin farklı cinsiyetteki gönüllülerin yaptıkları seçimler üzerine etkisini araştırdık. Çalışmaya 18 kadın, 12 erkek olmak üzere 30 birey katıldı. Face Gen Modeler 3.5.3 Suite programı ile grafiksel olarak dört tanesi nötr ifadeli (duygusal ifade taşımayan)  insan yüzü görseli hazırlandı. Bu nötr resimlerin bir tanesine Face Gen Modeler ile kızgın yüz ifadesi (prob) eklenerek 3 nötr, 1 kızgın ifadeli 4 resim oluşturuldu. İlk kısımda gönüllülere görseller subliminal olarak gösterilirken, ikinci kısımda görseller supraliminal olarak verildi. Görüntüler gösterilirken olaya ilişkin potansiyel (OİP) kayıtları da eşzamanlı olarak kaydedildi. OİP kayıtları bittikten sonra, kızgın insan yüzünün nötr ifadeli hali, normal insan yüzleri arasına konularak, gönüllülerden bu yüzlerden kızgınlık ifadesi içeren herhangi birisini işaretlemeleri istendi. Subliminal olarak yapılan deneyin amacı, duygusal ifade taşıyan insan yüzlerinin kadınlar üzerinde daha etkili olup olmayacağını belirlemekti. Supraliminal olarak yapılan deneyin amacı ise, duygusal ifadesi değişen insan yüzlerinin yine tanınabileceğini göstermekti. Çalışmamızın bir diğer amacı ise cinsiyet faktörünün hem subliminal hem de supraliminal etkiyi değiştirip değiştirmeyeceğini tespit etmekti. Subliminal probun seçilme oranı kadınlarda % 50 erkeklerde % 16,6 olarak tespit edilirken supraliminal olarak gösterilen probun seçilme oranı kadınlarda % 100, erkeklerde % 83 olarak bulundu. Gösterilen uyaranlar insan yüzü olduğu için, kaydedilen OİP'lerden özellikle N170 bileşenleri araştırıldı ve Matlab ile yapılan analizlerde Fz, Cz, Pz, Oz, T5 ve T6 elektrotlarında tespit edildi. Birçok beyin görüntüleme yöntemi, duygusal uyaranlara karşı farklı beyin yapılarının,  cinsiyete bağlı olarak farklı şiddette cevap verdiğini göstermiştir. Bizim çalışmamızda da subliminal ve supraliminal uyaranlara cevap olarak yapılan doğru tercih oranları, N170 kayıtları ile uyumlu olarak, kadınlarda daha yüksek olarak tespit edilmiştir.

Abstract:
Purpose of this research is to investigate the effect of subliminal and supraliminal angry human face visual expressions on the choice made by different gender volunteers. In this research, 18 women and 12 men were recruited. Human face visuals were designed graphically using Face Gen Modeler 3.5.3 Suite as four neutral face image (non-emotional expression). Angry face impression was added to one of the neutral face image by using Face Gen Modeler 3.5.3 Suite. Initially, volunteers were exposed to the visuals at the level of subliminal duration. Then, they were exposed to the visuals at the level of supraliminal duration. Event related potentials (ERP) were recorded simultaneously during experiment.  At the end of the ERP recordings, neutral state of angry human face was added between neutral face images. Then volunteers were asked to point out the image, which was at the angry face format before. The purpose of the subliminal experiment was whether human face visuals with emotional expressions were more effective in women group than men. The purpose of the supraliminal experiment was if changing emotional expression of human faces (prob) could be still recognized between neutral face visuals. Another aim of our study was to determine if the gender factor was changing the subliminal and supraliminal effect. The rate of the probe selection which was shown as supraliminal was found as 100 % in females and 83 % in males.  However, the rate of the probe selection which was shown as subliminal was found as 50 % in females and 16,6 % in males. Since the material was human face visuals, N170 components of ERPs recordings were used for analysis. These components were found only at Fz, Cz, Pz, Oz, T5 and T6 electrodes when we explored the data by Matlab software. Numerous brain imaging methods used within the scope of literature indicate that different brain structures can give distinctive degree of responses to emotional stimulus according to gender. In our research, correct prediction of subliminal and supraliminal to target stimulus were found to be higher in female volunteers. This was observed harmonic by N170 recordings.