Sağlık ve fitness tesislerinde risk yönetimi
Risk management in health and fitness facilities
Yazar: ALİ ERASLAN
Danışman: PROF. DR. ZAFER ÇİMEN
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Spor Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Fitness = Fitness ; Fitness merkezi = Fitness center ; Risk yönetimi = Risk management ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; Sağlık tesisleri = Health facilities

Özet:
Bu çalışmanın amacı, (a) "Sağlık ve Fitness Tesislerinde Risk Yönetimi Ölçeği" geliştirmek ve geliştirilen ölçek aracılığı ile (b) sağlık ve fitness tesislerinde risk yönetimi uygulamalarını belirlemektir. Araştırmada kullanılacak veri toplama aracının geliştirilmesi aşamasında sağlık ve fitness tesislerinin yönetcilerinden oluşan 250 katılımcı açımlayıcı faktör analizi (AFA) ve 200 katılımcı doğrulayıcı faktör analizi (DFA) için çalışmada yer almıştır. Açımlayıcı faktör analizinde üç farklı boyuta (yapı ve tasarım, üye hizmetleri, program) yük veren maddelerin faktör yüklerinin .32 ile .75 aralığında, doğrulayıcı faktör analizinde ise uyum iyiliği indekslerinin kabul edilebilir değerler aralığında olduğu saptanmıştır. İlgili boyutların Cronbach alfa katsayılarının da .85 ile .90 aralığında olduğu gözlenmiştir. Sonuç olarak, Sağlık ve Fitness Tesislerinde Risk Yönetimi Ölçeği'nin geçerli ve güvenilir bir yapıya sahip olduğu anlaşılmıştır. Bu çalışma kapsamında geliştirilen ölçeği kullanarak sağlık ve fitness tesislerinde risk yönetimi uygulamalarının incelendiği çalışmanın ikinci kısmında, Ankara, İstanbul ve İzmir illerinde faaliyet gösteren sağlık ve fitness tesisi yöneticilerinden oluşan 263 kişi bu araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Yöneticilerin ve görev yaptıkları tesisin özelliklerine göre risk yönetimi uygulamalarının anlamlı bir değişiklik gösterip göstermediğinin belirlenmesi için ilişkisiz ölçümlerde t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Kruskal Wallis, çoklu karşılaştırma Bonferroni testi ve Mann Whitney U testleri kullanılmıştır. Yöneticilerin risk yönetimi uygulamalarının boyutları arasındaki ilişki Pearson korelasyon katsayısı ile hesaplanmıştır Elde edilen veriler doğrultusunda sağlık ve fitness tesislerinin en yüksek risk yönetimi uygulamalarının üye hizmetlerinde, daha sonra yapı ve tasarımda, daha sonra da politikada olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, tüm alt boyutların ve genel risk yönetimi puanlarının yüksek olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, sağlık ve fitness tesisleri yöneticilerinin görev aldıkları tesislerdeki risk yönetimi uygulamalarını yerine getirerek üyelerine güvenli bir hizmet sunduğu, hukuki ve ahlaki açıdan mesleki sorumluluklarını yerine getirdiği söylenebilir.

Abstract:
The aim of this study was to develop (a) "Risk Management Questionnaire in Health and Fitness Facilities" and (b) determine risk management practices in health and fitness facilities through the developed questionnaire. During the development of the data collection tool to be used in the study, 250 participants participated in the study for exploratory factor analysis and 200 participants for confirmatory factor analysis. In the exploratory factor analysis, it was determined that the factor loads of the items that load on three different dimensions were between .32 and .75, and in the confirmatory factor analysis, the goodness of fit indexes were within the acceptable range. It was observed that the Cronbach alpha coefficients of the relevant dimensions ranged from .85 to .90. As a result, it has been determined that the Risk Management Questioannaire in Health and Fitness Facilities has a valid and reliable structure. In the second part of the study, in which risk management practices in health and fitness facilities were examined using the scale developed within the scope of this study, 263 facility managers from health and fitness facilities located in Ankara, Istanbul and Izmir constituted the sample of this study. T test, One Way ANOVA, Kruskal Wallis, multiple comparison Bonferroni test and Mann Whitney U tests were conducted in order to determine whether the risk management practices showed a significant change according to the characteristics of the managers and the facility they work in. The relationship between the dimensions of risk management practices of managers was calculated with the Pearson correlation coefficient. The major findings of the study indicated that the highest risk management practices for health and fitness facilities belong to the member services, structure and design and policy sub-dimension, respectively. In addition, risk management scores were found high in all sub-dimensions and in general. As a result, it can be said that the managers of health and fitness facilities fulfill the risk management practices in the facilities they work, provide a safe service to their members and fulfill their legal and moral professional responsibilities.