Hastanede çalışan hemşirelerin mesleki profesyonellik düzeyinin tıbbi hata yapma eğilimleri üzerine etkisi
The effect of occupational professionalism level of the nurses working in a hospital upon their tendency towards making a medical mistake
Yazar: NECMETTİN İŞCİ
Danışman: DOÇ. DR. SERAP ALTUNTAŞ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hastane hemşireleri = Nursing staff-hospital ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Tıbbi hatalar = Medical errors

Özet:
Hastanede Çalışan Hemşirelerin Mesleki Profesyonellik Düzeyinin Tıbbi Hata Yapma Eğilimleri Üzerine Etkisi
Amaç: Bu araştırma, hastanede çalışan hemşirelerin mesleki profesyonellik düzeyinin tıbbi hata yapma eğilimi üzerine etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı tasarımda gerçekleştirilmiştir.  
Materyal ve Metot: Araştırma,  Haziran 2013-Ocak 2015 tarihleri arasında Erzurum il merkezinde bulunan ve genel tanı-tedavi ve bakım hizmetleri sunulan 4 hastanede gerçekleştirilmiştir. Araştırma, ulaşılabilen ve araştırmaya katılmayı kabul eden 459 hemşire ile tamamlanmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Meslekte Profesyonel Tutum Envanteri" ve "Hemşirelikte Tıbbi Hataya Eğilim Ölçeği" ni içeren bir anket formu kullanılmıştır. Araştırmanın yapılabilmesi için etik kurul onayı ile kurum izinleri alınmıştır. Toplanan veriler bilgisayar ortamında SPSS 22.0 istatistik paket programları ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya katılan hemşirelerin genel olarak bayan, genç yaşta, bekâr ve çocuk sahibi olmadığı,  Kamu Hastaneler Birliği'ne bağlı hastanelerde çalıştığı, dâhili birimlerde ve servis hemşiresi olarak görev yaptığı,  lisans mezunu ve 5 yıldan az mesleki deneyime sahip olduğu, bazen gece bazen de gündüz haftada ortalama 43 saat çalıştıkları belirlenmiştir. Hemşirelerin mesleki profesyonellik tutum düzeylerinin yüksek (X=137.06±15.23), tıbbi hataya eğilim düzeylerinin ise düşük (X=223.24±25.28) olduğu ortaya çıkmıştır. Hemşirelerin çoğunun kendilerini oldukça profesyonel hissettikleri ve daha önce herhangi bir tıbbi hata yapmadıkları belirlenmiştir.  Hemşirelerin mesleki profesyonellik tutumları ile tıbbi hataya eğilimleri arasında pozitif yönde, kuvvetli ve ileri derecede anlamlı ilişkilerin (p<0.001)bulunduğu saptanmıştır. Daha önce tıbbi hata yapan hemşireler ile hata yapmayan hemşirelerin mesleki profesyonellik tutumları arasında farklılık olduğu, kendini profesyonel hissetme durumlarına göre hemşirelerin tıbbi hataya eğilimleri arasında anlamlı farklılıkların bulunduğu ortaya çıkmıştır. Hemşirelerin mesleki profesyonellik tutumlarının tıbbi hataya eğilimlerinin  % 30' unu açıkladığı belirlenmiştir.
Sonuç: Hemşirelerim mesleki profesyonellik tutumlarının tıbbi hata yapma eğilimleri üzerinde etkili olduğu ortaya çıkmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, mesleki profesyonellik, tıbbi hataya eğilim.

Abstract:
The Effect of Occupational Professionalism Level of the Nurses Working in a Hospital upon Their Tendency towards Making a Medical Mistake
Aim: This study has been carried out as definitive, cross-sectional, interrelating, with the purpose of determining the effect of occupational professionalism level of the nurses working in a hospital upon their tendency towards making a medical mistake.
Material and Method: The study was carried out between June 2013 and January 2015 in four hospitals located in the city center of Erzurum which provide general diagnosis and treatment services. The study was completed with 459 nurses who were accessible and who accepted to take part in the study. In the study, a questionnaire including 'Personal Information Form', 'Professional Attitude Inventory at Occupation' and 'Tendency towards Medical Mistake in Nursing' was used as a data collection tool. Ethical Committee Approval and institutional permissions were taken fort he study to be carried out. Data collected were computerized and evaluated through SPSS 22.0 statistical package programs.
 Results: It has been determined that the nurses who took part in the study were generally women, young, single with no child, working in hospitals under Public Hospitals Confederation, working in internal units as service nurse, with a bachelor's degree and less than 5-year work experience, working approximately 43 hours in a week, during nights and days. It has been found out that nurses' level of occupational professionalism attitude was high (¯X=137.06±15.23), and their tendency towards medical mistake was quite low (¯X=223.24±25.28). It has been determined that most nurses have felt themselves pretty professional and have never made a medical mistake before. It has been ascertained that there was a positive, strong and highly significant relationships (p<0.001) between nurses' occupational professionalism attitudes and their tendency towards making a medical mistake. It has been determined that there was a difference between occupational professionalism attitude of the nurses who have made medical mistakes before and who have not, and it has been found out that there were significant differences between nurses' tendency towards making a medical mistake according to their conditions of feeling themselves professional. It has been determined that nurses' occupational professionalism attitude defined 30% of their tendency towards making a medical mistake.
Conclusion: It has been found out that nurses' occupational professionalism attitudes have been influential upon their tendency towards making a medical mistake.
Key Words: Nursing, occupational professionalism, tendency towards making a medical mistake.