Finansal kurumların operasyonel riske karşı alması gereken önlemler ve Türkiye'deki bankaların operasyonel risk yönetimine uyum düzeyleri
Phenomenas that financial institutions must apply for operational risks and Turkish banks's convinience level to operational risk management
Yazar: FERAH KURTULUŞ
Danışman: PROF. DR. HÜLYA TALU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bankalar = Banks ; Basel II = Basel II ; Finans kurumları = Financial institutions ; Operasyon = Operation ; Operasyonel risk = Operational risk ; Risk = Risk ; Risk yönetimi = Risk management ; Türk bankacılık sektörü = Turkish banking sector ; Uyum düzeyi = Adjustment level

Özet:
Son yıllarda finansal piyasalarda yaşanan değişimler , özellikle son yıllarda ortaya çıkan küreselleşme, teknoloji ve bilişimde yaşanan gelişmeler , yaşanan büyük rekabet ve ürün çeşitliliği, kurumları ve finansal kuruluşları hazırlıksız yakalamış ve bunun sonucunda finansal batıklar ortaya çıkmıştır. Şimdiye kadar mali risklerini takip eden kurumlar , birdenbire finansal batıkların ana nedeni olan operasyonel risklerin de farkına varmaya başlamış ve operasyonel riskleri de takip etmenin ve operasyonel riskleri yönetmenin önemini kavramıştır.Tezimde tüm bu konuları irdeledikten sonra , Operasyonel Risklerin tanımı yapılmış ve Operasyonel Risk Yönetimi anlatılmıştır. Operasyonel Risk Yönetim sürecine hakim olan finansal kuruluşlar , operasyonel riske önem veriyor demektir.Finansal kuruluşlar Operasyonel risklerini azaltmak için bir takım yöntemlere başvurmaktadır. Bu yöntemler operasyonel riski azaltmakta fakat önleyememektedir.Operasyonel Riskin önlenmesi için özellikle üç yaklaşım burada tartışılmaktadır.Bunlardan ilki Bağımsız Denetim ve iç sistemler olarak ele aldığımız İç Denetim, İç Kontrol ve Risk Yönetimidir.Bu yaklaşımlardan ikincisi ise Basel II olarak bilinen Uluslararası Sermaye Yeterliliği Ölçümlerinin ve Standartlarının uyumlaştırılması dediğimiz düzenlemedir. Basel II basiretli bir sermaye yeterliliği düzenlemesini, denetim ve piyasa disiplininin tesisi için sağlam temeller oluşturmayı, risk yönetimini ve finansal istikrarı daha da geliştirmeyi amaçlamaktadır. Basel II nin uygulanmaya başlaması ile birlikte bankalar, operasyonel risklerine neden olan faktörleri tanımlayacak, operasyonel risklerini yönetecekler ve sermaye ayırmak zorunda kalacaklardır. Özelliklede bu konunun tam bilincine varan kuruluşlar operasyonel riskleri önlemeye çalışacaklardır.Opersyonel Riskleri önleme yaklaşımlarından sonuncusu ise diğer iki kavramıda kapsamına alabilecek ?Kurumsal Yönetimdir.? Tezimizde ayrıca Kurumsal Yönetim'in tanımı, işlevi, ilkeleri, amacı, ayrıntılı olarak anlatılmıştır.Son Bölümde Operasyonel Risk konusunda yapılmış bazı çalışmalara yer verilerek tüm bu yeni yaklaşımlarla tanışmak ve bu yeni yaklaşımları benimsemek zorunda kalan bankaları bekleyen faaliyetler anlatılmaktadır. Ayrıca BDDK' nın elli banka bazında yaptığı anketin Operasyonel Risk ile ilgili soruları incelenmiş ve değerlendirmeler özetlenmiştir.Uygulama olarakta sektörün yüzde yetmişini kapsayacak büyüklükte toplam yirmibeş banka baz alınarak bir anket uygulaması yapılmıştır. Bu uygulama ile bankaların operasyonel risk açısından doğru yapılanıp yapılanmadığını ölçmek, ve operasyonel risk türlerini yönetmeye hazır olup olmadıklarını belirlemek amaçlanmaktadır. Anket sonuçları değerlendirilerek bankaların operasyonel risk yönetimine uyum düzeyleri belirlenmiştir.

Abstract:
During the last years , globalizm initiated changes in modern financial markets. Product variety, developments in technology and information systems, high competition coused to failure of firms. Governments in many developing countries confronted with financial crisis. In particular, the depth and severity of the crisis was amplified by a financial system that entered the crisis with too much leverage, insufficient liquidity buffers and capital levels, and poor incentives for risk taking. The banking sector therefore was too vulnerable to shocks, whatever their source. During the most severe episode of the crisis, the market lost confidence in the solvency and liquidity of many banking institutions. The weaknesses in the banking sector were transmitted to the rest of the financial system and the real economy, resulting in a massive contraction of liquidity and credit availability. Financial Institutions that till now , they follow their financial risks, suddenly became aware of the operational risks that are the main reasons of financial crisis. Financial institutions understood the importance of supervising and managing of operational risks. They has recently initiated work related to operational risk. Managing such risk is becoming an important feature of sound risk management practice in modern financial markets.After mentioning all of these subjects in my thesis, I talked about also the definition , varieties of operational risks and the process of operational risk management. If Financial Institutions have operational risk management process , this shows that they initiate work on it. To promote more sustainable growth, both in the near term and over the long run in the management of operational risks, corporations use some methods. These methods decrease operational risk but they can not prevent it. In this thesis , I mentioned three important phenomenas to prevent operational risks.One of these phenomenas is ?External Audit and Internal Systems which are Internal Audit, Internal Control and Risk Management. The second one of these phenomenons is the International Capital Adequecy Mesurements and Standarts that known as Basel II. Basel II aims to manage a solid capital adequecy arrangement, to lay the foundation for supervision and market dicipline, risk management and financial stability. Itt provides supervisors with a better framework within which to make enhancements in the future, as financial markets evolve. There are no simple measures that will capture the complex risks that global banks now face. We need multiple perspectives on risk, as provided under the three pillars of Basel II. With the aplication of Basel II Standarts , Banks will identify the factors that couses operational risks, they will measure operational risks and they have to allocate capital and they will begin to prevent operational risks. The third one of these phenomenas is ?Corporate Governance? . Here , Corporate Govarnance?s importance, functions, principals and goals mentioned.In the last part, we mentioned some studies made for operational risks and we talked about the activities that banks must perform. Additionally , we examined the questionnary that BDDK performed. In the last part, we have made another questionnare. Many of the banks answered the questions. With that aplication, we measure that, are the banks structured acording to operational risks and are they ready to manage operational risks . By evaluating the questions, we got a general view of the banks that generated seventy percent of the sector.