Kanserli çocuğa sahip ebeveynlerin kemoterapi sürecinde semptom yönetimi için kullandıkları bitkisel tedavi yöntemlerinin incelenmesi
Investigation of herbal treatment methods used by parents of children with cancer for symptom management in the chemotherapy process
Yazar: NURCAN ERBAY
Danışman: PROF. DR. NEJLA CANBULAT ŞAHİNER ; DOÇ. DR. MEHMET FATİH AYDIN
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ana-baba = Parents ; Fitoterapi = Phytotherapy ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Neoplazmlar = Neoplasms ; İlaç tedavisi = Drug therapy

Özet:
Bu çalışma, kanserli çocuğa sahip ebeveynlerin kemoterapi sürecinde, semptom yönetimi için
kullandıkları bitkisel tedavi yöntemlerinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel tipte yapıldı. Çalışma Nisan - Aralık 2021 tarihleri arasında Pamukkale Üniversitesi Araştırma Uygulama Hastanesi Çocuk Hematoloji Servisi, Çocuk Hematoloji ve Onkoloji Ayaktan Tedavi Ünitesinde takip edilen, 126 kanser tanısı almış çocuğun ebeveynleriyle gerçekleştirildi. Veriler, literatür doğrultusunda oluşturulan anket formu ve ebeveynlerin kullandıkları bitkisel tedavi yöntemlerini kullanım miktarları ve sıklıkları formu ile toplandı. Veriler SPSS 21 programında tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, minimum maksimum değer) ve Ki kare testi ile değerlendirildi, p<0,05 anlamlı kabul edildi. Araştırma kapsamına alınan çocukların yaş ortalamalarının8,08±3,15 (min=3, maks=17) yaş, tanı sürelerinin ortalama14,35±13,22 (min=6, maks= 60) ay, annelerin yaş ortalamalarının 28,71±5,09 (min=21, maks=39) yaş, babaların yaş ortalamalarının 34,10±6,05 (min=24, maks=48) yaş olduğu belirlendi. Annelerin %55,6 (n=70)' sının okuryazar ve %43,7 (n=55)' sinin ev hanımı olduğu, babaların ise %31 (n=39)' inin lise mezunu ve %42,1 (n=53)' inin işçi olduğu görüldü. Araştırma kapsamındaki ebeveynlerin %78,6 (n=99)' sı çocuğunun hastalığının tedavisi için bitkisel tedavi kullandığını ve %59,5 (n=75)' i kullandığı bitkisel tedavi ile ilgili bilgiye akraba, arkadaş, komşularından edindiklerini belirtti. Ebeveynlerin %79,4 (n=100)' ü kullandığı bitkisel tedavinin etkili olduğunu düşündüğünü, bitkisel tedavi kullanma nedeni olarak ilk sırada (%48,4, n=61) "tedavisi için elimizden geleni her şeyi yapmak için" olduğunu ve %74,6 (n=94)' sı kullandığı bitkisel tedaviyi başka hasta/hasta yakınlarına önerdiğini bildirdi. Bitkisel tedavi yöntemlerini kullanma durumlarının anne mesleği, anne-baba eğitim durumu ve yaşanılan yer ile ilgili olduğu belirlendi. Özellikle güncel bilgiler ile ebeveynlerin hemşireler tarafından bitkisel tedavi yöntemleri konusunda bilgilendirilmesi, bu konuya yönelik doğru tutumun oluşturulması gerekmektedir.

Abstract:
This descriptive and cross-sectional study was conducted to determine the herbal treatment
methods used by parents of children with cancer during the chemotherapy process for symptom
management. The study was carried out with the parents of 126 children diagnosed with cancer, who
were followed up in Pamukkale University Research and Practice Hospital, Pediatric Hematology
Service, Pediatric Hematology and Oncology Outpatient Treatment Unit, between April and December 2021.The date were collected with a questionnaire form created in line with the literature
and the amount and freqency of use of herbal treatment methods used by parents. Date were evaluated
with descriptive statistics (number, percentage, mean, standard deviation, minimum maximum value)
and Chisquare test in SPSS 21 program, p<0.05 was considered significant. The mean age of the
children included in the study was 8,08±3,15 (min=3, max=17) years, and the mean duration of
diagnosis14,35±13,22 (min=6, max= 60) months, the mean age of the mothers was 28,71± It was
determined that the age of 5,09 (min=21, max=39) and the mean age of the fathers were 34,10±6,05
(min=24, max=48) years. 55,6% (n=70) of the mothers were literate and 43,7% (n=55) were
housewives, while 31% (n=39) of the fathers were high school graduates and 42,1% (n= 53) were
found to be workers. 78,6% (n=99) of the parents within the scope of the study stated that they used
herbal treatment for the treatment of their child's disease and 59,5% (n=75) stated that they obtained information about the herbal treatment they used from their relatives, friends and neighbors. 79,4% (n=100) of the parents thought that the herbal treatment they used was effective, the first reason (48,4%, n=61) for using herbal treatment was "to do everything we could for the treatment", and 74,6% , (n=94) reported that they recommended the herbal treatment they used to other patients/patient relatives.It was determined that the use of herbal treatment methods was related to the mother's profession, the education level of the parents and the place of residence. In particular, it is necessary to inform parents about herbal treatment methods by nurses with up-to-date information and to create the right attitude towards this issue.