Fen bilgisi öğretmen adaylarının çevreye karşı tutumları
The attitudes of prospective science teachers towards the environment
Yazar: SERHAN KESER
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET BAHAR
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Çevre eğitimi = Environmental education

Özet:
Bu çalışmada i) ilköğretim fen bilgisi öğretmen adaylarının çevre yönelik bilinçleri ile okudukları sınıfın ve ii) cinsiyetlerinin ilişkisi incelenmiştir.Araştırmanın örneklemini 2006-2007 öğretim yılında Abant İzzet Baysal Üniversitesinde eğitim gören 84 erkek (%36,8) ve 144 kız (%63,2)'dan oluşan toplam 228 katılımcı oluşturmaktadır.Çalışmada; adaptasyon çalışmaları tamamlanan Çevre Bilinci Ölçeği (ÇBÖ) , 7'li likert tipi ölçek olarak düzenlenmiştir. 53 maddeden oluşan Çevre Bilinci Ölçeği; Doğanın Tadı (9 madde), Çevresel Eylemler (9 madde), Çevresel Tehdit (10 madde), İnsanların Doğadan Faydalanması (10 madde), Bilim ve Teknolojiye Güven (8 madde) ve Nüfus Artışı Politikalarına Destek (7 madde) olmak üzere 6 alt başlıktan oluşmaktadır. Ölçeğin cevap seçenekleri; 1'den (Kesinlikle katılmıyorum) 7'ye (Kesinlikle katılıyorum) kadar derecelendirilmiş olup, olumsuz olan ifadeler ters çevrilerek kodlanmıştır.Uygulama sonucunda elde edilen veriler SPSS 15.00 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin istatistiksel analizlerinde her bir bağımsız değişkenin bağımlı değişkene etkisini belirlemek için varyans analizi (ANOVA) yararlanılmıştır. Cinsiyetin çevre bilinci üzerindeki etkisi de t-testi kullanılarak analiz edilmiştir.Elde edilen bulgulara göre Çevre Bilinci Ölçeği (ÇBÖ)'nin analizi dikkate alındığında Çevre Bilinci Ölçeğinin bazı alt bölümleri ile sınıflar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Bu anlamlı fark 4. Sınıflar yönündedir. Ayrıca cinsiyet ile Çevre Bilinci Ölçeğinin bazı alt bölümleri arasında anlamlı farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Bu anlamlı farklılık erkekler lehinedir.Yapılan çalışmada öğretmen adaylarının sahip oldukları çevre bilincinin aldıkları çevre derslerinden etkilenmediği ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda üniversitede Çevre Eğitimine yönelik görüş, politika ve programların tekrar gözden geçirilmesi ve yeniden yapılanmaya gidilmesi gerekliliği öngörülebilir.

Abstract:
In this study, we analyzed the consciousness of the secondary science teachers on the environment, their classes and their genders.The sample of the study consist of 228 participants of whom 84 (% 36,8)are male and 144 are female having studied in Abant İzzet Baysal University in 2006-2007.In the study, the environmental consciousness scale (ECS) whose the adaptation process was completed was arranged as the likert scale. The ECS which consists of 53 items is composed of 6 subtitles as the taste of nature (9 items), environmental actions (9 items), the environmental threat (10 items), the use of nature by humans (10 items), the trust on science and technology (8 items), the support of policies on the population increase (7 items). The answer key of the sample was scaled from 1 (totally disagree) to 7 (totally agree) and the negative statements was marked reversely.The data obtained as a result of the application was analyzed by the SPSS 15,00. In the statistical analyse of the data, variance analysis (ANOVA) was used to determine the effect of the independent variable on the dependent variable. The effect of the gender on the environment was researched by using the T-Test.According to the findings, considering the analysis of the ECS, statistically a considerable difference was reached between the subsections of the ECS and the classes. This difference is about the 4. grades. Also a considerable difference was found between the gender and some subsections of the ECS. This difference is in favour of male.In the research it was found out that the environmental consciousness of the prospective teachers was not affected by the courses they took. In this context it is likely to predict that the views,policies and the programmes on the environmental consciousness ought to be revised and reconstructed.