Epileptik hastalarda gebelik döneminde düzenli kontrollerle nöbet kontrolü sağlayabiliyor muyuz? Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Numune Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi, Nöroloji Kliniği, Epilepsi Polikliniğinde 2014-2018 tarihleri arasında takip edilen gebe epilepsi hastalarında nöbet kontrolü sağlanabildi mi? Nöbet kontrolü açısından trimesterler arası farklılıklar ve etkileyen faktörlerin retrospektif olarak karşılaştırılması
Monthly follow-ups during pregnancyprovide optimal seizure control. A retrospective study onseizure frequencies of pregnant patients followed in outpatient epilepsy clinic of S. B. Ankara Numune Training & Research Hospital between years2014 – 2018 and evaluation of contributing factors
Yazar: BELİN KAMİLOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE PINAR TİTİZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Epilepsi = Epilepsy ; Gebelik = Pregnancy ; Nöbetler = Seizures ; Postpartum dönem = Postpartum period

Özet:
Amaç: Gebelikte epileptik hastaların çoğunda nöbet sıklığı değişmese de %15-32
oranında artış yaşanabilmekte, genel popülasyona göre antepartum ve postpartum
hemoraji, preeklamsi gibi riskler artmış olmakla birlikte nöbet kontrolünün
sağlanması ile gebeliklerin sağlıklı sonlanması beklenmektedir. Gebelik sırasında
beklenen nöbet sıklığının tahminindeki en önemli belirteç gebelik öncesi bir yıldaki
nöbet sıklığı olarak kabul edilmektedir. Retrospektif olarak yürüttüğümüz
çalışmamızda gebe epileptiklerin gebelik öncesi ve doğum sonrası bir yıldaki nöbet
sıklıklarını, gebelikteki nöbet sıklıkları ile karşılaştırıp, frekans değişikliğine yol
açacak olası faktörleri değerlendirmeyi amaçladık.
Yöntem: Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Ankara Numune Sağlık Uygulama ve
Araştırma Hastanesi, Nöroloji Kliniği, Epilepsi Dal Polikliniğimizde Ocak 2014 -
Haziran 2018 dönemleri arasında takip edilen 47 hastanın 52 gebeliğinin verileri
rektrospektif olarak değerlendirilmiş olup, iki gebelik spontan abortus, bir gebelik
medikal olarak sonuçlandığı için 46 hastanın 49 gebeliği analiz edilmiştir. Hastaların
demografik özellikleri belirlenmiş, gebelik öncesi bir yıl, gebelik ve doğum sonrası
bir yıldaki aylık nöbet frekansları hesaplanmıştır. Hastaların nöbet frekansında
dönemlere göre artış, azalma olup olmadığı değerlendirilmiştir. Epilepsi alt tipi,
etiyoloji, lokalize edici lezyonun olup olmaması, ilaç uyumu, ilaç düzeyinin etkin
olup olmaması, postpartum dönemdeki uykusuzluk ve ilaç uyumu olası nöbet
tetikleyici etkenler olarak kabul edilmiş ve nöbet frekansındaki artışa katkıda
bulunup bulunmadıkları araştırılmıştır.
Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen gebelerin %34,7'sinde anne yaşı 18-24,
%53,1'inde 24-34 yaş aralığında, %12,2'sinde ise 35 yaş ve üzerindeydi. Nöbet
tipine göre gebelikler gruplandırıldığında %57,1 JTK, %2,0 absans, %8,2
farkındalığın korunduğu fokal, %32,7 ise farkındalığın korunmadığı fokal nöbet
geçiriyordu.
Çalışmamızda üç gebelik abortus ile sonuçlandğı için 49 gebelik analiz edilmiş,
gebelik öncesi bir yıldaki nöbet frekansı ile gebelikteki nöbet frekansı
kıyaslandığında %54,17 nöbet sıklığı değişmemiş, %39,58 azalmış, %6,25 artmıştır.
Ortalama nöbet frekansının gebelik öncesi bir yıl, birinci, ikinci, üçüncü trimesterler
ve doğum sonrası bir yılın üç aylık takip dönemlerine bölünerek karşılaştırılması
sonucunda ise, gebelik boyunca ortalama nöbet frekansında gebelik öncesine göre
belirgin düşüş olurken, doğum sonrası birinci ve üçüncü üç aylık dönemlerde nöbet
frekansı gebeliktekine göre belirgin düzeyde artmıştır. Çoğu çalışmada fokal epilepsi
gebelikte nöbet kontrolünün kötüleşmesi için risk faktörü iken çalışmamızda fokal
epilepsisi olan gebelerde nöbet sıklığında artış saptanmamıştır.
Tartışma: Epileptik hastalarda gebelikte komplikasyon gelişme riski normal
popülasyona göre daha yüksek olmak ile birlikte nöbet kontrolünün sağlanması
riskin azalmasına katkıda bulunmaktadır. Gebelik öncesi bir yıldaki nöbet frekansı
gebelikteki nöbet frekansını tahmin etmekte önemli bir veridir. Çeşitli etkenler nöbet
kontrolünün sağlanmasına katkıda bulunmaktadır.
Sonuç: Çalışmamızın sonuçlarına göre gebelik öncesi dönem ile kıyaslandığında,
gebelikte ve postpartum dönemde nöbet sıklığı azalmıştır. Gebelikte aylık poliklinik
kontrolleri nöbet kontrolünün sağlanmasına katkıda bulunmuştur. Gebelik öncesi
nöbet kontrolü iyi olan hastaların gebelikte nöbet frekansında değişim olmamıştır.
Mevcut verileri desteklemek için daha fazla hastanın yer alacağı, prospektif
çalışmalara gerek vardır.

Anahtar Kelimeler: epilepsi, gebelik, nöbet frekansı, postpartum

Abstract:
Objective: Most of the epileptic women do not experience any changes in seizure
frequency during pregnancy, while another %15-32 may experience an escalation.
Although the risks such as antepartum and postpartum hemorrhage and preeclampsia
are increased in pregnant epileptic patients, most pregnancies terminate healthily
when seizure control is provided. The most important factor in predicting the seizure
frequency during pregnancy, is the seizure frequency of one year prior to pregnancy.
In our study, we aimed to compare seizure frequencies of epileptic women before
pregnancy and after childbirth with the seizure frequency during pregnancy and to
evaluate the possible factors that could contribute to any changes.
Methods:The data of 52 pregnancies of 47 patients, followed-up between January
2014 -June 2018 in our outpatient Epilepsy Clinic in the Department of Neurology,
in Ankara Numune Training and Research Hospital, were evaluated retrospectively.
Two pregnancies resulted in spontaneous abortus, while another one has been
terminated medically, thus their data were not included for further analysis. Along
with demographic characteristics, seizure frequencies were analysed in three periods
respectively, one year prior to pregnancy, during pregnancy and one year after
childbirth. Epilepsy subtype, etiology, localizing lesions, drug compliance, drug
plasma levels and postpartum insomnia were considered as possible factors
contributing to seizure frequency changes.
Results:Out of 49 pregnancies 34,7% of the pregnant women were between the ages
of 18-24, 53,1% between 24-34, and 12,2% of the pregnant women were 35 years of
age or older. When the pregnancies were grouped according to the seizure type,
57,1% generalized tonic-clonic seizures (GTCS), 2,0% absences, 8,2% focal seizures
with impared awareness and 32,7% of them had focal seizures without impared
awareness.
In our study, the seizure frequency during pregnancy was compared with both one
year prior to pregnancy and one year after childbirth. Although seizure frequency
decreased both in pregnancy and postpartum period when compared with one year
prior to pregnancy, no statistically significant difference was found. Many studies
state that focal epilepsy is a risk factor for the worsening of seizure control during
pregnancy, but in our study the seizure frequency of pregnant women with focal
epilepsy were either unchanged or decreased.
Discussion:The risk of developing complications in epileptic pregnancies is higher
than that of normal population, and seizure control contributes to risk reduction.
Seizure frequency of one year prior to pregnancy is an important data in predicting
the frequency of seizures during pregnancy, although various factors contribute to
seizure control.
Conclusion:In our study, the seizure frequency during pregnancy and postpartum
one year decreased when compared to one year prior to pregnancy. This difference
may be attributed to monthly follow-ups. To support existing data, prospective
studies enrolling more patients must be executed.

Keywords:epilepsy, postpartum, pregnancy, seizure frequency.