Zaman ve mekân bağlamında teknolojinin düşünmesi ve sinamaya yansımaları
The phenomenon of the technology's thinking in the context of time and space and its reflections to the cinema
Yazar: ÇETİN ATDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE KONCAVAR
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bilim-kurgu = Science-fiction ; Düşünme = Thinking ; Mekan = Space ; Sinema = Cinema ; Teknoloji = Technology ; Zaman = Time ; Zaman-mekan = Time-space

Özet:
"Zaman ve Mekân Bağlamında Teknolojinin Düşünmesi ve Sinemaya Yansımaları" adlı bu yüksek lisans tezinde, insan için dönüm noktası olan değişimlerle mekân ve zaman algısı ortaya konulduktan sonra, düşüncenin teknolojiyle dolayımlanması konusu araştırılmıştır. Elde edilen kavramları beyaz perdedeki yansımaları ise, "Ex Machina (Alex Garland, 2014)", "Her (Spike Jonze, 2013)" ve Love, Death & Robots (Tim Miller, 2019) adlı yapıtlar üzerinden, göstergebilimsel yöntemle çözümlenmiştir.
Mekân ve zaman kavramları, tarih boyunca insanlar tarafından farklı biçimlerde algılanmıştır. Bunu göstermek üzere, insan eliyle ya da dolaylı bir şekilde insanı içeren birçok gelişme farklı anlatım biçimleriyle, mitolojiye ve hatta vahşi doğaya kadar uzanan zeminleri araştırılmıştır. Modern dönem ile beraber tanıklık edilmeye başlanan akışkanlık deneyimiyle birlikte, daha önce yaşamdan ayrı düşünülemeyen mekân ve zaman kavramları, dönüşmeye başlamıştır. Teknolojik gelişmelerin artması ve mobilite niteliği bulunan akıllı telefon gibi cihazların internete, bir başka deyişle dünya üzerine yayılan merkezsiz bir ağa bağlanmasıyla birlikte; mekân ve zamanın alışageldik kalıplardan tamamen çıktığına tanıklık edilmektedir. Örneğin, insanların birbirini görerek, eşzamanlı konuşması için gereken mekân birliği, bugün ise iki akıllı telefon vasıtasıyla mesafe tanımaz hale gelmiştir. 
Tarih boyunca, "düşünmek" insana özgü bir nitelik olarak kabul edilirken; teknolojinin, günümüzde daha önce görülmedik bir biçimde ivme kazanmasıyla, başka bir tartışma da başlamıştır.
Günümüz teknolojisinde dahi, yapay zekânın düşünebilme niteliği öne çıkmaktadır. İnsan için teknolojinin düşünmesi kavramının neyi ifade ettiği, teknik bilginin en çok kullanıldığı sanat dalı olan sinema özelinde, bağlama uygunluğu sebebiyle, bilim-kurgu kategorisinden seçilen filmler üzerinden, göstergebilimsel yöntemle incelenmiştir.

Abstract:
In this master's thesis titled "The Phenomenon of the Technology's Thinking in the Context of Time and Space and Its Reflections to the Cinema" the subject of mediation of thought with technology was analysed after revealing the changing perception of time and space over the ages. Thus, the reflection of these concepts on the movie screen were analysed by semiotics methodology through the works named "Ex Machina (Alex Garland, 2014)", "Her (Spike Jonze, 2013)" ve "Love, Death & Robots (Tim Miller, 2019)".
The concept of time and space have been perceived by people in various ways throughout the history. To demonstrate this, the backgrounds of these concepts extending back to the mythology and even to the wilderness has been explored. With the experience of fluidity which began to be witnessed with the Modern Age, the concept of time and space began to transform which could not be separated from life itself. With the increase in technological developments and the connection of mobile devices such as smart phones to the internet, in other words, to a decentralized network spread all over the world; it is witnessed that time and space completely break out of the usual patterns. For instance, the unity of space required for people to see and talk to each other simultaneously, has become an outsider for us today through two smartphones.
Throughout history, "thinking" has been accepted as a human-specific quality; yet with the acceleration of technology in an unprecedented way, another debate has come through. 
Even in today's technology, the ability of artificial intelligence to think becomes prominent. What the concept of technology means for human beings has been examined with the semiotic methodology through cinema which is the art branch in which technical knowledge is used most with the selected films from science-fiction category due to their suitability for the context.