Karbontetraklorür(CCl4) ile deneysel oksidatif stres ve karaciğer harabiyeti oluşturulan sıçanlarda alıç(Crataegus orientalis) bitkisinin meyve liyofilize ekstraktının karaciğer koruyucu ve antioksidan rolünün araştırılması
Investigation of the hepatoprotective and antioxidant role of lyophilized extract of hawthorn (Crataegus orientalis) fruit in carbon tetrachloride (CCl4) induced oxidative stress and liver damage.
Yazar: MURAT ALTINBAŞAK
Danışman: PROF. DR. İSMAİL ÇELİK
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Biyokimya ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyoloji = Biology ; Genetik = Genetics

Özet:
Bu çalışmada, karbon tetraklorür (CCl4) ile deneysel karaciğer harabiyeti ve oksidadif stres oluşturulan sıçanlarda (Wistar albino) alıç (Crataegus orientalis)  (CO) meyve liyofilize ekstraktının farklı dozlarda karaciğer hasarı üzerine koruyucu etkileri ile antioksidan rolü araştırıldı. Ratlara uygulanan 21 günlük muameleler sonunda: bitki ekstresinin koruyucu göstergesi olarak aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT), laktat dehidrogenaz (LDH) serum enzim seviyeleri, lipit profili [trigliserit (TG), total kolesterol (TC)], kreatinin (CRE) ve üre düzeyleri belirlendi. Diğer yandan bitki ekstresinin antioksidan rolü için eritrosit, beyin, böbrek ve karaciğer dokusu örneklerinde paraoksonaz (PON1), katalaz (KAT), süperoksid dismutaz (SOD), glutatyon peroksidaz (GSH-Px), glutatyon S-transferaz (GST) enzim aktiviteleri ve redükte glutatyon (GSH) seviyeleri gibi antioksidan savunma sistemi unsurları (AOSU) ile malondialdehit (MDA) düzeyleri tespit edildi.
Elde edilen sonuçlara göre, AST, ALT, LDH değerleri CCl4 grubunda normal kontrol'a (NK) göre anlamlı (p≤0.05) artışlar olurken, ekstrakt verilen gruplarda CCl4 grubuna göre anlamlı (p≤0.05) azalmalar olduğu tespit edildi. Tüm grupların AOSU'daki dalgalanmalarla birlikte, CCl4 grubunun doku MDA düzeyleri  NK grubuna göre istatistiki açıdan anlamlı (p≤0.05) düzeyde artarken, söz konusu çoğu parametrelerde ekstrakt verilen gruplarda NK grubu değerlerine yakın düzeye çekildiği kaydedildi. Sonuç olarak; alıç meyvesi ekstraktının karaciğer hasarına bağlı gelişen komplikasyonlara karşı antioksidan ve karaciğer koruyucu etkilerinin mevcut olabileceği düşünülmektedir.

Anahtar kelimeler: Antioksidan, Crataegus orientalis Karaciğer koruyucu, Karbon tetraklorür, Sıçan

Abstract:
In this study, the hepatoprotective and antioxidant role of different doses of Lyophilized Extract of Hawthorn (Crataegus orientalis) (C. orientalis) Fruit against Carbon Tetrachloride (CCI4) Induced Oxidative Stress and Liver Damage was investigated. After 21 days of treatment: aspartate aminotransferase (AST), alanine aminotransferase (ALT), lactate dehydrogenase (LDH) serum enzyme levels, lipid profile [triglyceride (TG), total cholesterol (TC)], creatinine (CRE) and urea levels were determined as an indicator of hepatoprotective effects of C. orientalis. In addition,  the antioxidant capacity of the Lyophilized Extract of Hawthorn (C. orientalis) Fruit was evaluated by determination of such paraoxonase (PON1), catalase (CAT), superoxide dismutase (SOD), glutathione peroxidase (GSH-Px), glutathione S-transferase (GST) enzyme activities and reduced glutathione (GSH) level and malondialdehyde (MDA) content in the erythrocyte, brain, kidney and liver tissue samples. 
According to the results obtained, AST, ALT and LDH values were significantly (p≤0.05) higher in CCl4 group compared to normal control, however, these parameters were significantly (p≤0.05) lower in extract supplemented groups compared to CCl4 group. Wheares MDA content of CCl4 groups increased significantly in all tissues compared to normal control group (p≤0.05),  it was recorded that extract supplemented diet restored most of the parameters towards the normal control values with fluctuations in the antioxidant defence constituents (ADCs). As a result; It is thought that hawthorn fruit extract may have antioxidant and hepatoprotective effects against the complications of liver damage.

Keywords: Antioxidant, Carbon tetrachloride, Crataegus orientalis, Hepatoprotective, Rat