Yaşlılarda fiziksel aktivite ile depresyon riskinin ilişkisi
Association between physical activity and risk of depression among elderly
Yazar: MUHAMMET ATEŞ
Danışman: PROF. DR. GÜZEL DİŞCİGİL
Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Depresyon = Depression ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Geriatri = Geriatrics ; Yaşlılar = Aged ; Ölçekler = Scales

Özet:
ÖZET
YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE İLE DEPRESYON RİSKİNİN İLİŞKİSİ
Amaç
Yaşlılık bir hastalık değil fizyolojik bir süreçtir. İnsan vücudunda ve zihninde meydana gelen değişimler sonucu organizmanın verimliliği ve kişinin çevreye uyum sağlayabilme yeteneği azalmaktadır.
Fiziksel aktivitedir yaşlılık döneminde bireyi ruhsal ve bedensel hastalıklara karşı koruyucu faktörlerden birisidir. Fiziksel hareketsizlik dünya genelindeki ölümlerin %6'sını oluşturmakta ve risk faktörleri arasında dördüncü sırada yer almaktadır. Fiziksel aktivite hem mental hem de fiziksel kapasiteyi artırmakla kalmaz aynı zamanda kalp ve solunum hastalıkları, obezite, diyabet, kanser (kolon ve meme), kemik hastalıkları (osteoporoz ve osteoartrit), anksiyete ve depresyon gibi birçok kronik hastalığa karşı koruyucu bir faktör görevi görür.
Çalışmamızın amacı 65 yaş ve üzerindeki bireylerde depresyon riski ile fiziksel aktivitenin ilişkisini ortaya koymaktır.
Gereç ve Yöntem
Çalışma tek merkezli, kesitsel bir çalışma olarak planlanmıştır. Çalışmanın evrenini Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi polikliniklerine 20 Nisan - 20 Temmuz 2017 tarihleri arasında başvuran 65 yaş ve üstü hastalar oluşturmuştur. Gönüllülerin sosyodemografik özellikleri, fiziksel aktiviteleri ve depresyon riski değerlendirilmiştir.
Fiziksel aktivitenin değerlendirilmesi için Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ) kısa formu, depresyon riskini belirlemek için Yesavage Geriatrik Depresyon ölçeği kullanılmıştır. Ayrıca sosyodemografik özelliklerin sorgulandığı bir anket uygulanmıştır. Veriler toplandıktan sonra istatiksel analizler SPSS paket program aracılığıyla yapılmıştır.
35
Bulgular
Çalışma grubunun yaş ortalaması 69,8±5,1 yıl (65-86) idi. Bunlardan 160 (%50)'ı kadın, 160 (%50)'ı erkekti. Katılımcıların %78,8 (s=252)'inin en az bir tane kronik fiziksel hastalığa sahip olduğu saptandı.
Fiziksel aktivite ölçeğine göre katılımcıların %43,4 (s=139)'ünün inaktif, %35,9 (s=115)'inin yeteri kadar aktif olmadığı, %20,6 (s=66)'sının fiziksel olarak aktif olduğu saptanmıştır.
Geriatrik depresyon ölçeği değerlendirildiğinde katılımcıların %24,4 (s=78)'ünün depresyon riski bulunurken, %75,6 (s=242)'sının depresyon riski olmadığı saptanmıştır.
Fiziksel aktivite azlığı ile depresyon riski arasında anlamlı ilişki saptanmıştır (X2 =25.221, p=0.000). Depresyon riskini fiziksel aktivite azlığı 3,7 kat, çocukları tarafından manevi olarak desteklenmeme 3,5 kat ve düşük gelir düzeyi 3,6 kat arttırmaktadır.
Sonuç
Çalışmamızda yaşlılarda depresyon riskini %24 olarak saptadık. Ayrıca fiziksel inaktivite depresyon riski ile ilişkiliydi. Bununla beraber fiziksel olarak inaktif olan yaşlı oranı %43'tü. Her yaşta fiziksel aktivitenin teşvik edilmesi sadece fiziksel sağlığın değil ruhsal sağlığın korunması için de önemlidir. Sonuçlarımız fiziksel aktiviteyi arttırmanın ruhsal sağlığa katkıları olacağını ortaya koymaktadır.
Anahtar Sözcükler: yaşlı, IPAQ, depresyon, geriatrik depresyon ölçeği

Abstract:
ABSTRACT
ASSOCIATION BETWEEN PHYSICAL ACTIVITY AND RISK OF DEPRESSION AMONG ELDERLY
Introduction and Aim
Senility is not an illness, but an inevitable physiological process. The changes that take place in aging body and brain cause the gradual reduction of productivity and lowers the ability to catch up daily flow of information.
One of the most important factors that protects the person both from mental and physical diseases is a regular physical activity. According to the statistics, 6% of the deaths in the world are caused by physical inactivity and its risk factors are believed to take the fourth place among all. As a result, staying physically active may help not only to keep mental and physical capacity in a good state, but also to lower the possibility of having a long list of health problems such as heart failure, respiratory insufficiency, obesity, diabetes, (breast, kolon) cancer, bones diseases (osteoporosis, osteoarthritis), anxiety, depression etc.
The aim of our research work is to define the relationship between the amount of physical activity and depression risks of those, aged 65 and over.
Material and Methods
Our research is single-centered and cross-sectional. It is based on the survey (questionnaire type) conducted among patients aged 65 and over that had applied to the policlinic of Adnan Menderes University in the period of 20 April 2017 and 20 July 2017. We evaluated the risks of getting vulnerable to depression according to the level of physical activity and by taking into account sociodemographic characteristics.
For evaluation of physical activity of individuals, we used the short form of The International Physical Activity Questionnaire (IPAQ); for detection of depression risks, we used Yesavage Geriatric Depression Scale. The sociodemographic characteristics are also taken for our study. After collecting the data, the analysis and statistics part of the research was made with the use of SPSS Program.
37
Results
In total, 320 of elderly people were questioned. The average age among them was 69,8±5,1 (65-86) years old. 160 of them were male (50%) and the rest 160 were female (50%). It turns out that 78,8% (s=252) of participants had at least one chronic physical illness.
Conforming to the scale of the physical activity, it is seen that 43,4% (s=139) of participants are physically inactive, 35,9% (s=115) of them are averagely active and only 20,6% (s=66) of the elderly are considered as physically active.
The Geriatric Depression Scale showed us that while 24,4% (s=78) of participants were exposed to getting depressed, the remaining 75,6% (s=242) did not have the depression risk.
It was revealed that there is significant connection between physical inactivity and depression risks (x²=25.221, p=0.000). Being physically inactive may trigger depression 3,7 times faster; low income increases the vulnerability towards depression by 3,6 times and moral support from children helps to decrease it by 3,5.
Conclusion
We found out that the depression risk among elder population reaches 24%. And it is seen that there is a connection between physical inactivity and depression. At the same time, we figured that the number of physically inactive elderly is 43%. We believe that encouragement of physical activity by all generations not only helps to support our health, but provide mental support as well. In conclusion, we believe that the physical activity can visibly contribute to the stability of mental state.
Keywords: elderly, IPAQ, depression, geriatric depression scale