Mandibular 3. büyük azı dişlerinin ortodontik tedavi sonrası uzun dönemdeki nükse etkisinin değerlendirilmesi
Evaluatıon the effect of mandıbular thırd molars on long term relapse after orthodontıc treatment
Yazar: ŞAZİYE ÖNER AHÇI
Danışman: PROF. DR. MÜYESSER SARAÇ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş mobilitesi = Tooth mobility ; Dişler = Teeth ; Mandibula = Mandible ; Nüks = Recurrence ; Ortodonti = Orthodontics

Özet:
Bu çalışmanın amacı; ortodontik tedavi bitiminden uzun süre sonra mandibular üçüncü büyük azı dişlerinin (M3) sürme doğrultularında meydana gelen değişikliklerin alt kesicilerin stabilitesi üzerindeki etkisini değerlendirmektir. Araştırmanın materyalini İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı arşivinden seçilen ve tedavi öncesi mandibular üçüncü büyük azı dişleri olan 49 olgunun tedavi öncesi (T1), tedavi sonrası (T2) ve pekiştirme sonrası (T3) ortodontik modelleri ve panoramik radyografileri oluşturmaktadır. T3 panoramik radyografilerindeki M3 durumuna göre birinci grupta M3 sürmüş 11, ikinci grupta M3 gömük 23 ve üçüncü grupta M3 tedavi sonunda çekilmiş 15 olgu bulunmaktadır. Lazer tarayıcısıyla taranıp elde edilen sayısal modellerde; maloklüzyonun şiddeti uyumsuzluk indeksi, mandibular kesicilerdeki çapraşıklık miktarı çapraşıklık indeksi, tedavi sonu ve pekiştirme sonu tedavi başarısı ve T3-T2'de oluşan değişiklikler çapraşıklık indeksi ve model derecelendirme sistemi (MGS) ile değerlendirilmiştir. Ayrıca T1, T2, T3 ve T3-T2 dönemlerinde transversal yön mesafeleri ölçülmüştür. Panoramik radyografilerde ise T2 ve T3 dönemlerinde mandibular üçüncü büyük azıların sürme açısı ve Ganss oranları hesaplanmıştır. İstatistiksel değerlendirmede; iki grup kıyaslamasında T testi, ikiden fazla grup karşılaştırılmasında ANOVA, ANOVA ile anlamlı fark bulunan değişkenlerin yorumlanması için post-hoc Bonferroni testi kulanılmıştır. Gömük, sürmüş ve çekilmiş grubun T3-T2 çapraşıklık indeksi skorlarında, transversal mesafelerde ve MGS skorlarında gruplar arasında fark bulunamamıştır (P>0.05). Gömük ve sürmüş gruplarda, T3-T2 dönemindeki sürme açıları ve Ganss oranı sürmüş grupta daha fazla bulunmuştur (P<0.05). Ayrıca 49 olgu cinsiyet, tedavi başı yaş, tedavi süresi, başlangıç maloklüzyon şiddeti, dik yön gelişimi ve IMPA değerleri açısından karşılaştırılmış ve bu değişkenlerin nükste etkili olmadığı görülmüştür (p> 0.05).Anahtar Kelimeler: Uzun dönem stabilite, mandibular üçüncü büyük azı angulasyonu, Ganss oranı, alt kesici nüksü, çapraşıklık indeksi

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the effect of differences of angulation of mandibular third molars (M3) on postretention mandibular incisors? stability. The sample of this study contains pretreatment (T1), posttreatment (T2) and postretention (T3) orthodontic models and panoramic radiographs of 49 patients (choosen from the archive of Istanbul University Faculty of Dentistry, Department of Orthodontics) who had mandibular third molars bilaterally in T1 period. According to T3 panoramic radiographs, patients were divided into three groups. First group had M3 erupted 11 patients, second group had M3 impacted 23 patients and third group had M3 extracted 15 patients. Orthodontic models were scanned with laser scanner to obtain digital models. On digital models, to evaluate the severity of malocclusion Discrepancy Index, to measure the incisors? irregularity Irregularity Index, to assess posttreatment, postretention success and changes in T3-T2 period Model Grading System were used. Also in T1, T2, T3 and T3-T2 periods transversal measurements were measured. On panoramic radiographs M3 angulation and Ganss ratio were calculated in T2 and T3 periods. For data analyses, T test was used to compare two groups; ANOVA was used to compare more than two groups and the variables that statistical difference was found with ANOVA, were evaluated with post-hoc Bonferroni. No significant difference was noted in T3-T2 period irregularity index scores, transversal measurements and MGS scores between groups (P>0.05). But in T3-T2 period M3 angulation and Gans ratio were significantly higher in erupted group than in impacted group (P<0.05). Furthermore; gender difference, pretreatment age, treatment time, malocclusion severity, vertical development and IMPA values were compared in 49 patients in terms of relapse factor but none of them was found effective at relapse (p>0.05).Key Words: Long-term stability, angulation of third molar angulation, Ganss ratio, mandibular incisors relapse, irregularity index