Okul müdürlerinin ders denetim yeterliği ve duygu yönetimine ilişkin algıları
School principals' perceptions on the course supervision competence and emotion management
Yazar: AYDA ÜNALDI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAŞAR YAVUZ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişsel duygu düzenleme = Cognitive emotion regulation ; Denetim = Control ; Ders denetimi = Class inspection ; Ders teftişi = Class inspection ; Duygu yönetimi = Emotion management ; Eğitim denetimi = Supervision of education ; Liderlik = Leadership ; Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration ; Yeterlilik = Sufficiency

Özet:
Bu araştırma, MEB'e bağlı, ilkokul, ortaokul ve lise devlet okullarında görev yapan okul
müdürlerinin algılarına göre okul müdürlerinin "Ders Denetim Yeterliği" ile "Duygu Yönetimi'' ne
ilişkin algılarının belirlenmesi amacıyla yapılacan bir nitel çalışmadır. Bu amaç doğrultusunda okul
müdürlerinin ders denetimlerinin öğretmenlere öğretimsel katkısı, denetimlerindeki eksiklikler,
denetimin daha iyi yapılabilmesi için tedbirlerin belirlenmesi hedeflenmiştir. Ayrıca, okul müdürlerinin
ders denetimlerindeki duygu ve duygularının yönetimine ilişkin görüşleri alınarak, alana çeşitli öneriler
sunmak amaçlanmıştır.
Araştırmaya ilişkin Okul müdürlerinin algılarına göre "Okul Müdürlerinin Denetim
Yeterlikleri" ile "Duygu Yönetimine" ilişkin algılarının belirlenmesi amacıyla denetim ve duygu
yönetimi ile ilgili alan yazın taraması yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini İzmir ilinin, Buca ilçesi ile
Konak ilçelerine bağlı, ilkokul, ortaokul ve lise devlet okullarında çalışan okul müdürleri oluşturmaktadır.
Araştırmada veri toplama aracı olarak okul müdürleriyle görüşme yapılmış olup; görüşme de yarı
yapılandırılmış (yarı standartlaştırılmış) görüşme tekniği kullanılmıştır. Yapılan görüşmelerde
katılımcıların izni alınarak, ses kaydı alınmıştır. Ses kaydına alınan görüşmeler araştırmacı tarafından
yazılıp, olduğu gibi bilgisayara aktarılmıştır. Araştırmada verilerin toplanmasında kartopu yöntemi,
çözümlenmesi ve yorumlanmasında nitel veri analizlerinden tematik ve betimsel analiz kullanılmıştır.
Analiz edilen verilerden, kodlar oluşturulmuş. Kodlardan yola çıkarak, alt temalar belirlenmiştir.
Yapılan analizler sonucunda okul müdürlerini ders denetimlerinde en fazla gözlem sonrası
görüşmeye önem verdikleri dikkat çekiyor. Okul müdürlerinin en çok önem verdiği öğretmenle uygun
bir dille konuşmak, uslüp, açıklık ve doğru iletişimdir. Sınıf içi etkinliklerde ise en çok dikkat ettikleri
öğretimsel etkinlikler, öğretmen- öğrenci ilişkileridir. Okul müdürleri en az gözlem öncesi görüşmeye
önem vermektedir. Öğretimsel denetimin planını öğretmenle birlikte yapmamaktadırlar. Araştırmada
yeralan okul müdürlerinin kendi ders denetim yeterliğine ilişkin algıları yeterli ve olumlu yöndedir. Okul
müdürlerinin algılarına göre ders denetimleri okul müdürleri tarafından yapılmalıdır. Okul müdürlerinin
kendi duygu yönetimine ilişkin algıları konusunda, duygu yönetme stratejileri hakkında bilgi sahibi
olmamalarına rağmen iyi oldukları yönündedir. Okul müdürlerinin olumlu duygularla yaklaştığı
öğretmenin ders denetiminden daha çok faydalandığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın bulgularına
göre, öğretmenlere karşı empatik davranan, öfke kontrolüne hakim olan, kendi duygularının farkında olan
ve iyi iletişim kuran okul müdürlerinin ders denetimlerinde daha etkili oldukları ortaya çıkmıştır.
Araştırmada okul müdürlerinin ders denetimlerinde etkinliklere daha çok yer vermesi, denetimi planlı ve
sürekli yapması, denetim planını öğretmenle birlikte yapması ve daha fazla iş birlikçi tutum sergilemesi
gerektiği sonuçlarına ulaşılmıştır. Okul müdürlerinin öğretimsel denetimde daha verimli olabilmesi için
iş yükünün azaltılması ve okul müdürlerine ders denetimi ve duygu yönetimi ile ilgili hizmetiçi eğitim
verilmesi önerilebilir.
Anahtar Kelimeler: Eğitim, Yönetim, Liderlik, Duygusal Liderlik, Denetim, Çağdaş Eğitim Denetimi,
Duygu, Duygusal Zekâ, Duygu Yönetimi.

Abstract:
This research is a qualitative study to determine the perceptions of school principals on "Course
Supervision Competence" and "Emotion Management" according to the perceptions of school
principals working in primary, secondary and high school public schools affiliated to the Ministry of
National Education (MEB). In line with this purpose, it is aimed to determine the educational
contribution of school principals' course supervision to teachers, the deficiencies in their supervision,
and the determination of measures to make it better. In addition, it is aimed to present various
suggestions to the field by taking the opinions of school principals on the management of their feelings
and emotions in course supervision.
According to the perceptions of the school principals regarding the research, a literature review was
conducted in order to determine the perceptions of "School Principals' Supervision Competencies" and
"Emotional Management". The sample of the research consists of school principals working in primary,
secondary and high public schools in Buca and Konak districts of İzmir province. In the research,
interviews were made with school principals to collect data and in the interviews, semi-structured (semi-
standardized) interview technique was used. Audio recordings of the interviews were made with the
permission of the participants. The audio-recorded interviews were written by the researcher and
transferred to the computer word-for-word. In the research, the snowball method was used in collecting
the data, and thematic and descriptive analysis, which are among the qualitative data analyses, was used
as the analyses and interpretations. Codes were created from the analyzed data. Based on these codes,
sub-themes were determined.
As a result of the analyses conducted, it is noteworthy that in course supervisions, school principals
give the greatest importance to post-observation interviews. Speaking with the teacher in an appropriate
language, manner, clarity and correct communication are the most important things for school
principals. Among the classroom activities, the most important instructional activities are teacher-
student relations for the principals. For school principals, the pre-observation interview is the least
important. They do not plan the instructional supervision together with the teacher. The perceptions of
the school principals involved in the study regarding their own course supervision competence are
sufficient and positive. According to the perceptions of school principals, course supervision should be
done by school principals. School principals' perceptions of their own emotion management are good
even though they do not have knowledge about emotion management strategies. It was concluded that
the teacher, who was approached with positive feelings by the school principals, benefited more from
the course supervision. According to the findings of the study, it has been revealed that school principals
who are empathetic towards teachers, have anger control, are aware of their own emotions and
communicate well are more effective in course supervision. It has been concluded that school principals
should include more activities in course supervision, make the supervision planned and continuous,
make the supervision plan together with the teacher and take more collaborative attitudes. In order to
get better performance from the school principals 'instructional supervision, their workloads should be
reduced. It may be recommended to give in-service training to school principals on course supervision
and emotion management.
Keywords: Education, Management, Leadership, Emotional Leadership, Supervision, Contemporary
Educational Supervision, Emotion, Emotional Intelligence, Emotion Management.