Çalışanların duygusal zekâ seviyelerinin ve örgütsel adalet algılarının duygusal emek üzerine etkisi ve bir araştırma
The effect of emotional intelligence levels and organizational perceptions of employees on emotional labor and a study
Yazar: EDİP DOĞAN
Danışman: PROF. DR. LUTFİYE ÖZDEMİR
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Adalet = Justice ; Adalet algısı = Justice perception ; Duygusal emek = Emetional labor ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Emek = Labour ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel adalet = Organizational justice

Özet:
Günümüzde teknolojik yenilikler küreselleşme olgusuyla birlikte bilgi ve becerilerin hızlı ve sağlıklı bir şekilde transferini kolaylaştırmıştır. İşletmeler ve bir bütün olarak örgütler sağlıklı bir biçimde varlıklarını sürdürebilmek, rekabet avantajı elde edebilmek ve çağın gerektirdiği şekilde faaliyetlerini yerine getirebilmek için örgütte fiili olarak çalışan insan unsuruna başka bir ifadeyle beşeri sermayeye daha fazla odaklanmaktadırlar. Çünkü insan sermayesi; makine, teçhizat, bina vb. unsurlar gibi taklidi ve transferi kolay olan bir unsur değildir. Duygusal emek, örgütlerin müşteri memnuniyetini sağlamada mutlaka başarmaları gereken bir davranıştır. Bu gerçekler göz önüne alındığında duygusal emeğin örgütsel davranış yazınında önemli bir konu haline geldiği görülmektedir. Ayrıca duygusal zekâ ve örgütsel adalet, duygusal emeğin başarılmasında önemli faktörler olarak değerlendirilmektedir.
Bu çalışmada duygusal zekânın ve örgütsel adaletin duygusal emeği etkileyip etkilemediği eğer etkilemişse nasıl ve ne yönde etkilediği incelenmiştir. Çalışmanın evrenini Adıyaman ve Rize illerindeki sağlık çalışanları oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak anket yöntemi kullanılmıştır. Verilerin analizi SPSS 24.0 ve AMOS 24.0 programları kullanılarak gerçekleştirilmiştir.
Çalışma sonucunda duygusal zekâ ile derinden rol yapma ve samimi davranma arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Duygusal zekâ ile yüzeysel rol yapma arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Örgütsel adalet ile duygusal zekâ arasında herhangi bir ilişki bulunamamıştır. 

Anahtar Kelimeler:  Duygusal emek, duygusal zekâ, örgütsel adalet

Abstract:
Today, technological innovations have facilitated the transfer of knowledge and skills in a fast and healthy manner with the phenomenon of globalization. Businesses and organizations as a whole focus more on the human factor working in the organizations, in other words, human capital in order to survive in a healthy way, to achieve competitive advantage and to perform their activities as required by the age. Because the human capital, unlike machinery, equipment, building etc., isn't easy to be imitated and transferred. Emotional labor is a behavior that organizations must achieve in ensuring customer satisfaction. Considering these facts, it is seen that emotional labor has become an important issue in the organizational behavior literature. Moreover, emotional intelligence and organizational justice are considered as important factors in the achievement of emotional labor.
In this study, it has been examined whether emotional intelligence and organizational justice affect emotional labor or not; if it does, how? The population of the study consists of health workers in the provinces of Adıyaman and Rize. The questionnaire method has been used as data collection tool. Data have been analyzed using SPSS 24.0 and AMOS 24.0 programs.
As a result of the study, a significant positive correlation has been found between emotional intelligence and deep acting and genuine emotion. A significant negative correlation has been found between emotional intelligence and surface acting. No relationship has been found between organizational justice and emotional intelligence.

Key Words:  Emotional labor, emotional intelligence, organizational justice