İstanbul Çayırbaşı bölgesinde yaşayan romanlar üzerine etnomüzikolojik bir alan çalışması
An etnomusicologic field work on romanies living in Çayirbaşi region of İstanbul
Yazar: ENGİN ÇELİK
Danışman: ÖĞR. GÖR. SÜLEYMAN ŞENEL
İstanbul Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Müziği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Müzik = Music
Dizin: Analiz = Analysis ; Etnik kimlik = Ethnic identity ; Etnomüzikoloji = Ethnomusicology ; Müzik = Music ; Çingeneler = Gypsies ; İstanbul-Sarıyer = İstanbul-Sarıyer

Özet:
`İstanbul Çayırbaşı Bölgesinde Yaşayan Romanlar Üzerine Etnomüzikolojik Bir Alan Çalışması' isimli araştırmamız beş ana bölümden oluşmaktadır. Araştırmamızda ilk olarak giriş bölümünün ardından Çayırbaşı ve tarihine ait bilgilere yer verilmiştir. Bu bölgenin, konumu itibariyle tarih boyunca nelere tanık olduğuna dikkat çekilmiş ve bu süre zarfında görülen değişimlerle, zamanımıza gelene kadar, Çayırbaşı'nın hangi evrelerden geçtiği belirtilmeye çalışılmıştır. Yerleşim yeri olarak farklı kültürlerden birçok topluluğu bünyesinde barındıran Çayırbaşı'nın, bir kültür mozaiği haline gelmesine olanak sağlayan özellikler bu bölümde dile getirilmiştir. Bu mozaik içersinde yaşayan Roman topluluğun sosyal ve kültürel yönden hangi özelliklere sahip olduğu, Çayırbaşı'nın genel yapısı içersinde değerlendirilerek açıklanmaya çalışılmıştır.Araştırmamızın diğer bölümlerinde, bu bölgede yaşayan Roman topluluğun gelenek ve göreneklerine ait özellikler belirtilmeye çalışılmış, bu yönde yapılan görüşmelerle Roman kültürüne ışık tutmak için gayret gösterilmiştir. Unutulmaya yüz tutmuş kültürel değerlerle birlikte halen yaşatılmaya çalışılan gelenek ve göreneklerin derlenmesine özen gösterilerek mevcut Roman kültürünün bu bölgedeki işleyişine dikkat çekmek için çaba sarfedilmiştir. Son olarak bu bölgede derlediğimiz ezgilerle, sözlü ve sözsüz Roman ezgilerinin yazılı hale getirilmesi planlanmış, eski kasetlerden derlediğimiz oyunlu ezgilerin Çayırbaşı Romanlarının eğlencelerinde önemli bir yere sahip olduğu görüldüğünden notaya alınıp kayda geçirilmesi amaçlanmıştır. Bununla birlikte gözlem yoluyla derlediğimiz diğer materyaller de araştırmamızın sonuna görüntülü olarak DVD şeklinde ilave edilmiştir.

Abstract:
This research named `An etnomusicologic field work on Romanies living in Çayırbaşı region of İstanbul? consists of five main parts. This study, after the introduction, first gives information on Çayırbaşı and its history. It draws attention to what happened in this region through history in regard with its position, and explains what eras have occurred in this region until today. This section indicates the specifications of Çayırbaşı that makes it a cultural mosaic, a place which includes many communities from different cultures. Romanies are assessed within the general structure of Çayırbaşı and the social and cultural features of them are explained.The other parts of the research include the features of Romanies? customs and traditions and with the interviews made in this respect, it tries to shed light on Romany culture. Compiling together cultural values that are almost forgotten and customs and traditions which still survive, it draws attention to the operation of current Romany culture in this region. Finally, it is planned to put into written form the tunes compiled here and other Romany tunes with and without lyrics. Because it is observed that the dance tunes compiled from old cassettes play an important part in Romanies? entertainments, this study also aims to put them into notes and record them. Furthermore, other visual materials obtained from observations carried out for the study are added to the end of the research in DVD format.