Uluslararası Ceza Mahkemesi: Roma statüsüne göre soruşturma ve yargılama usulleri (Filistin örneği)
International Criminal Court: Investigation and procedures according to the status of Rome (Palestinian case)
Yazar: HATEM ABUAISHA
Danışman: DOÇ. DR. SEYDİ ÇELİK
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Filistin = Palestine ; Filistin-Gazze = Palestine-Gazze ; Filistin-İsrail sorunu = Palestine-Israeli conflict ; Roma Statüsü = Rome Statute ; Savaş suçları = War crimes ; Soruşturma = Investigation ; Uluslararası Ceza Mahkemesi = International Criminal Court ; Yargılama = Judgement ; İsrail = Israel ; İsrail işgali = Israeli occupation

Özet:
İsrail'in işgal bir devlet olarak kuruluşundan bu yana İşgal Altındaki Filistin Toprakları'nda sistematik olarak uluslararası hukuk normlarına aykırı tedbirler aldığı ve insan haklarını ihlal ettiği bilinmektedir. Filistin, uluslararası toplum üyeleri nezdinde Filistin - İsrail çatışmasına daha fazla dikkat çekmek ve İsrail tarafını sorumlu tutmak gibi saiklerle, İsrail'in 22 Mayıs 2018'de işlediğini iddia ettiği suçlarla ilgili olarak dördüncü defa Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne taleplerde bulunmuştur. Filistin, uluslararası toplum üyelerine birkaç defa, İsrail İşgal Devleti'in savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar işlemeye devam ettiğine dair kanıtlarla birlikte izahatlar yapmış ancak İsrail önemli bir uluslararası yaptırımla karşı karşıya kalmamıştır. Söz konusu taleplerden sonuncusu 2018 tarihinde yapılmış olup, Ön Yargılama Dairesi'nin UCM savcısına havale edilmesi yönündeki 05.02.2021 tarihli kararında, Filistin'in, Batı Şeria, Gazze ve Doğu Kudüs dahil olmak üzere halkların kendi geleceklerini belirleme hakkını kullanarak, egemen olduğu bu işgal altındaki topraklarda yargı yetkisini mahkemeye devredebileceğine ve bunun sonucu olarak mahkemenin taleplerde geçen yerlerin görev yetki alanında olduğuna hükmetmiştir. Bu çalışma, İşgal Altındaki Filistin Toprakları'nda işlenen soykırım suçları, savaş suçları ve insanlık suçları kapsamında UCM'nin yargı yetkisini yer, konu, kişi ve  zaman bakımından incelemeyi ve bu bağlamda Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin İsrail'e yönelik uluslararası sorumluluk yükleme ve işgal devletinin işlediği suçlar sebebiyle yaptırımlar uygulayıp uygulayamayacağını tartışmayı amaçlamaktadır. Çalışmada ilk olarak uluslararası ceza hukukunun gelişimi genel olarak ele alınacak; Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin soruşturma yetkisi incelenip mahkemenin yargılama yetkisi irdelenecektir. Ardından Filistin'in Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne katılma talepleri incelenecek ve son bölümde UCM'nin Filistin topraklarındaki yargı yetkisinin değerlendirilmesi" ve "İsrail İşgal Devleti"nin İşgal Altındaki Filistin Toprakları'nda işlediği suçlardan bazıları ele alınacaktır.

Abstract:
It is known that since its establishment as an occupied state, Israel has systematically taken measures against international law norms and violated human rights in the Occupied Palestinian Territories. With the motives of drawing more attention to the Palestinian-Israeli conflict before the members of the international community and holding the Israeli side accountable, Palestine has made demands to the International Criminal Court for the fourth time regarding the crimes that Israel claims to have committed on May 22, 2018. Palestine has given explanations to members of the international community several times, with evidence that the Occupying State of Israel continues to commit war crimes and crimes against humanity, but Israel has not faced significant international sanctions. The last of these requests was made in 2018, and in the decision of the Pre-Trial Chamber dated 05.02.2021 to refer it to the ICC prosecutor, this occupation dominated by Palestine by using the right of the peoples, including the West Bank, Gaza and East Jerusalem, to determine their own future. It ruled that it could delegate its jurisdiction to the court in the territories under its jurisdiction, and as a result, the court's claims were within its jurisdiction. This study aims to examine the jurisdiction of the ICC in terms of place, subject, person and time within the scope of crimes of genocide, war crimes and crimes against humanity committed in the Occupied Palestinian Territories, and in this context, the International Criminal Court's international responsibility for Israel and the occupation. In the study, first of all, the development of international criminal law will be discussed in general; The investigative power of the International Criminal Court will be examined and the jurisdiction of the court will be examined. Then, Palestine's requests to join the International Criminal Court will be examined, and in the last section, the evaluation of the ICC's jurisdiction in the Palestinian territories" and some of the crimes committed by the "Israeli Occupied State" in the Occupied Palestinian Territories will be discussed.