Kliniğimizde 2011-2021 yılları arasında HIV/AIDS tanısı alan hastalarda malignite yaygınlığının değerlendirilmesi
Evaluation of the prevalence of malignancy in patients diagnosed with HIV/AIDS in our clinic between 2011-2021
Yazar: EDA HORUZ
Danışman: PROF. DR. DİLARA İNAN
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı / Mikrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology

Özet:
HIV ile enfekte hastalarda etkin ART kullanımıyla birlikte artan yaşam süresi ek komorbiditelerin ortaya çıkmasına neden olmuştur. Malignite insidansında HIV'in kendi pro- onkogenik etkisi, eşlik eden HBV, HCV, EBV, HPV gibi viral enfeksiyonlar, hastalarda artmış tütün ve alkol kullanımı etkili olmaktadır. Çalışmamızda AIDS tanımlayıcı kanserlerin ve AIDS tanımlayıcı olmayan kanserlerin insidansını belirlemek, etkili olan risk faktörlerini araştırmak, çıkan veriler ışığında kanser tarama programlarının etkin ve doğru bir şekilde uygulanmasını sağlamak amaçlanmıştır.
70904504151 numaralı etik kurul onayı ile Akdeniz Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniğinde 2011-2021 yılları arasında HIV/AIDS tanısı alan hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Hastaların demografik, klinik, laboratuvar verileri, alışkanlıkları dosya kayıtlarından elde edilmiştir. 
Bu çalışmada 433 hastanın 25'inde kanser saptandı. Bunlardan 12'si HIV tanısı anında ortaya çıkmıştı, diğer 13 kanser hasta takipleri sırasında gelişti. Hastaların kanser tanısı anında yaş ortalamaları 50,3 ± 13 iken tanı anında CD4 T lenfosit sayısı 200 hücre/µl altında olan 17 kanser hastası vardı. Hastaların ileri yaşta olması, tanı anında CD4 T lenfosit sayısının düşük olması, tanı anında viral yükün yüksek olması ve hastaların izlem sırasında enfeksiyonlara maruz kalmasıyla kanser gelişimi arasında anlamlı bir fark bulundu. Toplam 25 malignitenin 12'si (%48,0) AIDS tanımlayıcı kanser iken, 13'ü (%52,0) AIDS tanımlayıcı olmayan kanser şeklindeydi. AIDS tanımlayıcı kanserler arasında 9 hastada görülen Kaposi sarkomu ilk sırada yer alırken, AIDS tanımlayıcı olmayan kanserler arasında 4 hastada görülen Hodgkin lenfoma yer aldı. Malignite tanısı sırasında CD4 T lenfosit sayısı < 200 hücre/µl altında olan, HIV tanısı ile malignite tanısının eş zamanlı olan ve izlem sırasında eşlik eden enfeksiyonu olan hastalarda AIDS tanımlayıcı kanser görülme oranı daha yüksekti. Kanser tanısı alan toplam 6 kişi takipte öldü, bunların 3'ünde AIDS tanımlayıcı kanser, 3'ünde AIDS tanımlayıcı olmayan kanser mevcuttu.
Bu çalışma ülkemiz için AIDS tanımlayıcı kanserlerin sorun teşkil etmeye devam ettiğini göstermektedir. Etkin ART çağında yapılmış bu çalışmada AIDS tanımlayıcı olmayan kanserlerin ön plana çıkması beklenirken AIDS tanımlayıcı kanser ve AIDS tanımlayıcı olmayan kanser benzer oranda görülmüştür. Bu da hastaların tanı anında malignite açısından taranmasının başlanması gerektiğini ve takipte önerilen tarama programlarının uygun şekilde yapılmasının erken tanı ve takibi kolaylaştıracağını, mortalite ve morbiditenin azaltılmasını sağlayacağını düşündürmektedir. Ayrıca toplumda HIV/AIDS konusunda farkındalığın artırılmasıyla hastaların daha erken dönemlerde başvurmasının sağlanması, kanser gibi istenmeyen sonuçların da azalmasına katkıda bulunacaktır.

Abstract:
Effective ART use in HIV-infected patients has led to increased life expectancy and the emergence of additional comorbidities. HIV's own pro-oncogenic effect, coexisting viral infections such as HBV, HCV, EBV, HPV, increased tobacco and alcohol use in patients are effective in malignancy incidence. The aim of this study was to determine the incidence of AIDS-defining cancers and non-AIDS-defining cancers, to investigate the risk factors involved, and to ensure the effective and accurate implementation of cancer screening programs in light of the data obtained. 
Patients diagnosed with HIV/AIDS at the Department of Infectious Diseases and Clinical Microbiology of Akdeniz University between 2011 and 2021 were included in the study with the approval of the ethics committee numbered 70904504151. Demographic, clinical, laboratory data and department file records of the patients were obtained. 
In this study, cancer was detected in 25 of 433 patients. Of these, 12 cases occured at the time of HIV diagnosis, while the other 13 cancers developed during patient follow-ups. The mean age of the patients at the time of cancer diagnosis was 50.3 ± 13, while there were 17 cancer patients with CD4 T lymphocyte count below 200 cells/µl at the time of diagnosis. There was a significant difference between cancer development and advanced age of the patients, low CD4 T lymphocyte count at the time of diagnosis, high viral load at the time of diagnosis, and exposure to infections during follow-up. Of the total 25 malignancies, 12 (48.0%) were AIDS-defining cancers, while 13 (52.0%) were non-AIDS-defining cancers. Kaposi's sarcoma, seen in 9 patients, ranked first among AIDS-defining cancers, while Hodgkin's lymphoma, seen in 4 patients, ranked first among non-AIDS-defining cancers. The rate of AIDS-defining cancer was higher in patients with CD4 T lymphocyte count < 200 cells/µl at the time of malignancy diagnosis, HIV diagnosis and malignancy diagnosis were simultaneous, and coexisting infection during follow-up. A total of 6 people who were diagnosed with cancer died during follow-up, 3 of them had AIDS-defining cancer and 3 had non-AIDS-defining cancer. 
This study shows that AIDS-defining cancers continue to be a problem for our country. In this study conducted in the effective ART era, it was expected that non-AIDS-defining cancers would come to the fore, while AIDS-defining cancer and non-AIDS-defining cancer were seen at a similar rate. This suggests that screening for malignancy should be started at the time of diagnosis and that the recommended screening programs should be performed appropriately during follow-up, which will facilitate early diagnosis and follow-up, and reduce mortality and morbidity. In addition, increasing awareness of HIV/AIDS in the community and ensuring that patients apply at earlier stages will also contribute to reducing unwanted outcomes such as cancer.