A/r/tografik soruşturma ile müze eğitiminde tipografik imge uygulamaları: Kelime Müzesi örneği
Typographic image applications in museum education through A/r/tographic inquiry: The case of the Word Museum
Yazar: FULYA KARADÖL
Danışman: PROF. DR. AYŞE GÜLER
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Müzecilik = Museology
Dizin: Deneysel sanat = Experimental art ; Deneysel tipografi = Experimental typography ; Etkileşimli sanat = Interactive art ; Grafik sanatlar = Graphic arts ; Görsel sanatlar = Visual arts ; Güzel sanatlar fakülteleri = Fine arts faculty ; Okul-müze = School-museum ; Sanat müzeleri = Art museums ; Sezgisel araştırma = Heuristic research ; Çağdaş sanat =

Özet:
Son yıllarda yazının bir ifade aracı olarak sanat ve tasarım alanlarındaki kullanımının etkileri dijital çağda çok hızlı değişim göstermektedir. Etkili iletişim kurmaya yönelik estetik formlar, görsel unsurlar, ekranlarda bir anda kavranabilen düşünselliği tetikleyen metinler birçok araştırmacıyı da sanat alanında yeni çalışmalar gerçekleştirmeye teşvik etmektedir. Özellikle sanat temelli araştırmalarda bilgisayarda tasarım programlarından fotoşop ve illüstratör gibi dijital araçlarla şekillenen görsel, işitsel unsurların yanında dramatik metinlerin de araştırmaların içerisinde yer alması araştırmacıların da sürecin sonunda farklı deneyimleri yaşamasını sağlamaktadır. Bu raştırmada ise grafik tasarım alanının yanında deneysel tipografide kullanılan yöntemlerin aynı zamanda sanat temelli araştırma yöntemleri kapsamında kullanımının da araştırma süreçlerinin oluşumuna ve çıktılarına yönelik etkileri araştırılmıştır. Bu bağlamda araştırmada, kelimelerin görselleştirilmesi noktasında bizlere ışık tutan Kelime Müzesi'nde bulunan kelimeler deneyselliğin içerisinde özellikle yapıbozum/yapısöküm, rastgelelik, doğaçlama gibi belirlenmiş ilke ve hedeflerin dışındaki müzede deneyimlerin sanat temelli araştırmalar bağlamında incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada sanat temelli araştırmalarda alternatif bir uygulama yöntemlerinden biri olan a/r/tografi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın amacına yönelik derinlemesine bilgi elde edebilmek için, öz değerlendirme yazıları, şiirler kullanılmıştır. Ayrıca a/r/tografi'nin deneysel tipografi ile kullanılmasının etkileri araştırmacının sanatsal ifadelerindeki sorgulamalarında araştırma bulgularına yansıtılmıştır. Sonuç olarak; araştırmanın genel hatlarını oluşturan tipografiyi doğru ve güçlü bir yapıya ulaşması ancak yeni düşünce biçimlerinin ortaya konulması, problemlerin tespiti ve tipografinin gelişimi için alternatif mekanların ve yaklaşımların sanat araştırmalarındaki kullanımı ile mümkün olduğu görülmüştür.

Abstract:
In recent years, the effects of using writing as a means of expression in the fields of art and design have evolved rapidly in the digital age. Aesthetic forms aimed at effective communication, visual elements, and texts that trigger thought and can be grasped instantly on screens are encouraging many researchers to undertake new studies in the field of art. Particularly in art-based research, the inclusion of visual and auditory elements shaped by digital tools from computer design programs such as photoshop and illustrators, along with dramatic texts, allows researchers to experience different outcomes by the end of the process. In this research investigates the impacts of using methods from experimental typography alongside the field of graphic design within the scope of art-based research methods on the formation and outcomes of research processes. In this context, the research aims to examine, which sheds light on the visualization of words in the research the experiences within the museum that fall outside the specified principles and goals—such as deconstruction, randomness, and improvisation—through art-based research. The study employs the a/r/tography method, an alternative practice method in art-based research. To obtain in- depth information aimed at the purpose of the study, self-assessment writings and poems were used. Moreover, the effects of using a/r/tography with experimental typography were reflected in the research findings in the researcher's inquiries into artistic expressions. As a result, it is observed that achieving a correct and powerful structure in typography, which forms the general outline of the research, is possible through the introduction of new ways of thinking, the identification of problems, and the use of alternative spaces and approaches in art research for the development of typography.