Diyabetik hastaların diyabet takip parametreleri hakkında bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge, attitude and behavior of diabetic patients about diabetes monitoring parameters
Yazar: SULTAN OSANMAZ AVCI
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÇELİK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Davranış = Behavior ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
AMAÇ: Diyabette kronik komplikasyonların ortaya çıkışının engellenmesi ya da geciktirilmesi, diyabetik hastanın yaşam kalitesinin iyileştirilmesi ve sağlık harcamalarının azaltılabilmesi için en önemli nokta etkin glisemi kontrolünün sağlanmasıdır. Etkin glisemi kontrolünün sağlanmasında hastanın hastalığının takibinde dikkat edilmesi gereken hususlar hakkında bilgi sahibi olması önem kazanmaktadır. Çalışmamızda diyabetik hastaların diyabet takip parametreleri hakkında bilgi düzeylerini, tutum ve davranışlarını araştırmayı amaçladık.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Kliniği polikliniklerinebaşvuran en az 1 yıldır diyabet tanılı 18 yaşından büyük 245 hasta dahil edilmiştir. Veriler, bireylerin demografik ve klinik özellikleri ile diyabet takibine ilişkin bilgi, davranış ve tutumlarını belirlemeye yönelik soruları içeren anket formu kullanılarak, yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır.
BULGULAR: Çalışmaya 143 (%58,4) kadın, 102 (%41,6)  erkek olgu katıldı. Katılımcıların yaş ortalamaları 56,27 (±12,68), %69‟u evli, %31‟i bekar veya duldur. %11,8'i okuryazar değil, %58'i 8 yıl veya daha az, %30,2'si 8 yıldan fazla eğitim almıştır. Aylık gelir ortalaması 1883,39 (±1788,50) TL, %57,1'inde ailede diyabet öyküsü vardır. %21,2'si aktif sigara içicisi, %66,9'unda komorbidite mevcuttur. Hastaların diyabet takip parametrelerine yönelik bilgi (puan ort: 3,71±2,15) ve davranış (puan ort: 3,90±1,92) durumlarının yetersiz olduğu ancak diyabete yönelik olumlu tutum (puan ort: 19,42±4,08) geliştirdikleri belirlenmiştir.
SONUÇ: Hastalarda saptadığımız diyabet takip parametrelerine yönelik pozitif tutumun devamlılığının sağlanması ve düşük bilgi ile davranış seviyesinin arttırılması için hekimler ve yardımcı sağlık personelleri tarafından hasta görüşmesi sırasında hastalara ve hasta yakınlarına yönelik düzenli eğitim programlarının düzenlenmesi, yürütülmesi gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: bilgi düzeyi, davranış, diabetes mellitus, tutum

Abstract:
AIM: The most important point for preventing or delaying the occurrence of chronic complications in diabetes, improving the quality of life of diabetic patients and decreasing health expenditures is to provide effective glycemia control. It is important that the patient has knowledge about the follow-up parameters of the disease in order to provide effective glycemia control. In this study, we aimed to investigate the knowledge levels, attitudes and behaviors of diabetic patients about diabetes monitoring parameters.
METHOD: 245 patients older than 18 years of age who were diagnosed with diabetes for at least 1 year and applied to family medicine clinic of Ankara Education and Research Hospital were included in the study. Data were collected by face to face interview using a questionnaire including questions to determine the demographic and clinical characteristics of individuals, their knowledge, behavior and attitudes related to diabetes monitoring.
RESULTS: 143 (58.4%) female and 102 (41.6%) male patients participated in the study. The mean age of the participants was 56.27 (± 12.68), 69% were married and 31% were single or widowed.11.8% were illiterate, 58% were educated for 8 years or less, 30.2% received more than 8 years.The average monthly income was 1883.39 (± 1788.50) TL and 57.1% had a family history of diabetes.21.2% were active smokers and 66.9% had comorbidity.Patients' knowledge of diabetes monitoring parameters (mean score: 3.71 ± 2.15) and behavior (mean score: 3.90 ± 1.92) were insufficient, but positive attitude towards diabetes (score mean: 19.42 ± 4.08) ) developed.
CONCLUSION: In order to provide the continuity of the positive attitude towards the diabetes monitoring parameters and increase the low level of knowledge and behavior, it is necessary to organize and conduct regular training programs for the patients and their relatives during the patient interview.
Key Words: attitude, behavior, diabetes mellitus, knowledge level