Hastaların akılcı ilaç kullanımı konusundaki bilgi ve davranışlarının incelenmesi
Exploring the patients' knowledge and behavior on rational drug use
Yazar: AYŞENUR BOYACI UYSAL
Danışman: PROF. DR. LEMAN ŞENTURAN
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Modern tıbbın asıl amacı sağlığı korumak ve kaliteli yaşam sürmekle beraber
oluşan sağlık sorunlarını ilaçla tedavi etmektir. Bu aşamada ilacın doğru kullanımı
oldukça önem arz etmektedir. Araştırmada dahiliye kliniğindeki hastaların akılcı ilaç
kullanımı konusunda bilgi ve davranışlarını değerlendirmek ve eksiklikleri
saptayabilmek amaçlanmıştır. Araştırmanın yapıldığı hastanede dahiliye kliniğine
başvuran hastalar ile yüz yüze görüşülüp araştırma hakkında bilgi verilerek çalışma
planlanmıştır. Hastanın çalışmaya gönüllü olmaması, 18 yaşın altında olması, soruları
eksik cevaplandırması, soruları cevaplandıracak yeterlilikte olmaması durumunda
çalışma dışı bırakıldı. Hastaların demogratif özellikleriyle, literatürden yararlanılarak
hazırlanan "Tanıtıcı Özellikler Formu''ve "Akılcı İlaç Kullanımı Ölçeği'' formu
dolduruldu. Hastaların akılcı ilaç kullanımı ölçeği toplam puan ortalaması
33,592±5,663 (Min=12; Maks=42) olarak saptandı. Hastaların %33,8' inin (n=77)
akılcı ilaç kullanımı ölçeğinden 35 puan ve üzeri; %66,2' sinin (n=151) 34 ve altı
puan almış olduğu görüldü. Hastaların %21,1'inin prospektüsleri hiç okumadığı;
%84,6'sının ilaçların birlikte tüketilmesiyle ilgili bilgi sahibi olmadığı ve %96,5'inin
soğuk zincir ilaçları yanlış bir şekilde buzdolabının kapağında sakladıkları belirlendi.
Üniversite üzeri eğitim düzeyine sahip olan hastaların (%32,5) 61 yaş üzeri hastaların
(%30,7) ve prospektüs okuyan hastaların (%36,8) akılcı ilaç kullanım ölçek
puanlarının anlamlı şekilde farklı olduğu belirlendi. Araştırmada çalışma
grubumuzdaki hastaların akılcı ilaç kullanımı bilgi düzeyleri sınırın altında, düşük
olduğu sonucuna varıldı.

Abstract:
The main purpose of modern medicine is to protect health and live a quality
life, as well as to treat health problems with medication. At this stage, the correct use
of the drug is very important. The current study aims to evaluate the knowledge and
behavior of patients in the internal medicine clinic regarding rational drug use and to
identify deficiencies.The study was planned by interviewing the patients who applied
to the internal medicine clinic at the hospital where the research was conducted,
individually and face to face, and giving information about the research. If the patient
did not volunteer to participate in the study, was under the age of 18, answered the
questions incompletely, or was not competent to answer the questions, the participant
was excluded from the study. The "Introductory Characteristics Form" and the
"Rational Drug Use Scale" form, prepared using the literature and the demographic
characteristics of the patients, were filled out.Individuals who scored 35 or above on
the rational drug use scale were considered to have knowledge. The rational drug use
knowledge levels of the patients in our study group were found to be low, below the
threshold. The total score average of the patients on the rational drug use scale was
found to be 33.592±5.663 (Min=12; Max=42). 33.8% of the patients (n=77) scored 35
points or more on the rational drug use scale; It was observed that 66.2% (n=151) had
a score of 34 or less. 21.1% of the patients did not read the leaflets at all; It was
determined that 84.6% of them did not have information about its use and
consumption, and 96.5% of them were stored incorrectly on the refrigerator door
during cold chain procedures. It was determined that the rational drug use scale scores
of patients with an education level above university (32.5%), patients over 61 years of
age (30.7%), and patients who read the prospectus (36.8%) were significantly
different. In the study, it was concluded that the knowledge level of rational drug use
in the patients in our study group was at the limit, where it was low.