Sahiplik yapısı, sermaye yapısı ve finansal performans arasındaki ilişkilerin incelenmesi: Borsa İstanbul'da bir araştırma
An investigation of the relations between ownership structure, capital structure and financial performance: A research in Borsa Istanbul
Yazar: SEVDA COŞKUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN ARACI
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Finansal performans = Financial performance ; Pay sahipleri = Shareholders ; Sahiplik yapısı = Ownership structure ; Sermaye yapısı = Capital structure

Özet:
Bu çalışma; sahiplik yapısı, sermaye yapısı ve finansal performans etkileşimi hakkında deneysel kanıtlar sunan bir araştırmadır. Çalışmanın amacı söz konusu unsurlar arasındaki ilişkiler hakkında paydaşlara faydalı bilgiler sunmaktır. Amaç doğrultusunda sahiplik yapısının finansal performansa, sermaye yapısının finansal performansa ve sahiplik yapısının sermaye yapısına etkileri araştırılmıştır. Analizler, Borsa İstanbul imalat sanayi sektörünün 3 alt sektöründen seçilen 20'şer firmanın (toplam 60 firma) 2012-2017 dönemini (6 yıl) kapsamaktadır. Örnekleme dahil edilen 3 alt sektör: (1) Kimya, petrol kauçuk ve plastik ürünleri; (2) Metal eşya, makine ve gereç yapım; (3) Taş ve toprağa dayalı imalat sanayii sektörleridir.
Panel veri analizi sonucunda elde edilen bulgular şu şekildedir: En büyük hissedar payı, net kar marjını ve piyasa performansını negatif yönde etkilemektedir. Yabancı sahiplik arttığında, finansal kaldıraç azaltmakta, ancak karlılık artmaktadır. Kurumsal hissedarların payının artışı ve ikinci, üçüncü büyük hissedarların paylarının en büyük hissedar payına kıyasla artışı; finansal kaldıracı ve firma performansını arttırmaktadır. Fiili dolaşımdaki sermaye payı artışı, finansal kaldıracı arttırmakta ancak finansal performansı azaltmaktadır. Öte yandan, finansal performans finansal kaldıraçtan negatif yönde etkilenmekte, finansal kaldıraçta aktif karlılıktan negatif yönde etkilenmektedir.
Sonuçlar; borcun finansal performansa negatif etkisi açısından, vekalet ve sinyal teorileri ile çelişmektedir. Ancak sonuçlar; öncelikle içsel finansman sonra dışsal finansman tercihi açısından finansman hiyerarşisi teorisini; hakim hissedar dışındaki büyük hissedarların firma performansına olumlu katkıları açısından aktif izleme hipotezini ve genelde yönetici olan hakim hissedarların azınlık hissedarlardan hak istimlakı açısından yerini sağlamlaştırma hipotezini desteklemektedir.

Abstract:
This thesis is a research that provides empirical evidence about the interaction of ownership structure, capital structure and financial performance. The aim of the study is to provide useful information to stakeholders about the relationships between these elements. In line with this purpose, the effects of ownership structure on financial performance, capital structure on financial performance and ownership structure on capital structure were investigated. This research covers the period 2012-2017 (6 years) of  20 companies selected among each of the 3 sub-sectors (60 firms in total) in Borsa İstanbul manufacturing industry sector. The 3 sub-sectors included in the sample are: (1) Chemical, petroleum rubber and plastic products; (2) Metal products, machinery and equipment; (3) Non-metallic mineral products.
The findings obtained as a result of panel data analysis are as follows: The shares owned by largest shareholder negatively affect the net profit margin and market performance. If foreign ownership increases, financial leverage decreases but profitability increases. An increase in the shares of institutional shareholders, and an increase in the shares of the second and third largest shareholder compared to the shares of the largest shareholder, increase financial leverage and firm performance. As free-float shares increase, financial leverage increases but financial performance decreases. On the other hand, financial performance is negatively influenced by financial leverage and financial leverage is negatively influenced by return on assets.
These results are not consistent with the agency and signal theories in terms of the negative impact of debt on financial performance. But the results support the pecking order theory in terms of firstly internal financing and then external financing preference; the active monitoring hypothesis in terms of the positive contributions of non-controlling big shareholders to the firm performance and the hypothesis of entrenchment of the controlling shareholders who are generally managers in terms of the expropriation from minority shareholders.