Modern sanat akımlarının grafik ürünlerindeki tipografik tasarımlara etkisi
The effect of modern art movements typographic design in graphic design products
Yazar: HAKAN MAZLUM
Danışman: DOÇ. DR. HARUN HİLMİ POLAT
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Grafik Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Grafik sanatlar = Graphic arts ; Grafik tasarımı = Graphic design ; Grafikler = Graphics ; Modern sanat = Modern art ; Modern sanat akımları = Modern art movements ; Sanat akımları = Art trends ; Tasarım = Design ; Tipografi = Typography

Özet:
Savaşların, çevresel-sosyo politik sorunların ve teknolojik gelişmelerin
yaşandığı 20. yüzyılda, yeni dünya düzeni ile gelen modern dönem, sanatın
gelenekselden kopup modernleşmesini sağlamıştır. Modern dönem, modernist
sanatçılar tarafından kabul edilmesiyle döneminin ruhunu çağdaş tasarımlarına
aktaran sanatçılar duygularını ve yenilikçi düşüncelerini de özgür bir şekilde
eserlerine yansıtmışlardır. Bu yenilikçi sanat anlayışının egemenliği özellikle görsel
sanatlarda daha yoğun bir şekilde hissedilmiş ve günümüzde de geçerliliği kabul
gören bazı kuram ve uygulamaların oluşmasını sağlamıştır.
Tipografi alanında benimsenen bazı kuram ve uygulamalar sayesinde büyük
bir kitleyi etkisi altına alan matbaacılık sektöründeki kalıplaşmış uygulamalar
egemenliğini yitirmiş ve bütün tipografik unsurlar sorgulanmaya başlanmıştır. İtalya,
Rusya, Almanya ve Hollanda ortaya çıkan sanatsal düşünceler ile başlayan tipografik
tasarımların sorgulanma süreci günümüzde hızla gelişen teknolojininde etkisiyle her
geçen gün farklı alanlarda farklı uygulama teknikleri ile gelişim göstermektedir.
Bu araştırma geçerliliklerini günümüzde de sürdüren bazı tipografik kuram ve
uygulamaları daha iyi anlayabilmek, tipografiyi amacına uygun daha etkin ve güçlü
bir iletişim aracı olarak kullanabilmek için 20. yüzyıl başlarında oluşmaya başlayan
sanatsal hareketler ışığında tipografi alanında yaşanan yenilikleri incelemeyi
amaçlamıştır. Modern sanat akımlarıyla beraber tipografi alanında yaşanan
gelişmeler hakkında bilgi vermeyi amaçlayan bu araştırmanın; tarihsel süreç
içerisinde yaşanan değişimleri ve bunların etkilerini inceleyen genel yapısından
dolayı, elde edilen bulguların güvenirliliği açısından literatür tarama ve veri toplama
yöntemi kapsamında ilgili başlıklar altında yapılması uygun görülmüştür.
Araştırmada elde edilen bulgulara göre Modern sanat akımları grafik
ürünlerindeki tipografik tasarımları modernleştirerek klasik, tek düzen ve okuması
zor olan tipografiyi amacına yönelik, işlevsel ve okunaklı bir tasarım alanına
dönüştürmede yol gösterici olmuştur.
Anahtar Kelimeler: Modern, Modernizm, Tipografi, Modern Sanat
Akımları.

Abstract:
In the twentieth century, wars, environmental-socio-political problems and
technological developments have taken place and the new world has initiated the
modern era, ensuring that the art has become modern and modern. Reflecting the
contemporary design of the era of the modern era with its acceptance by
contemporary artists, artists freely reflected their emotions and innovative thoughts
in their works. The dominance of this innovative concept of art has been felt more
intensely, especially in visual arts, and has enabled some theories and practices to be
accepted today.
Some of theories and practices adopted in the field of typography, stereotyped
practices in the printing industry, which have been under great mass influence, have
lost their sovereignty and all typographic elements have begun to be questioned.
Italy, Russia, Germany and the Netherlands have started to question the typographic
designs with their artistic thoughts and they are developing with different application
techniques in different fields every passing day under the influence of today's fast
developing technology.
This research aims to investigate the innovations in the field of typography in
the light of the artistic movements which started in the beginning of the 20th century
in order to understand some typographic theories and practices that continue their
validity nowadays and to use typography as a more effective and powerful
communication tool. Due to the general structure that examines the changes
experienced during the historical process and their effects, this research aims to give
information about the developments in the field of typography together with the
trends of modern art; it is deemed appropriate to make the findings under the relevant
headings within the scope of the literature review and data collection method in
terms of the reliability of the findings obtained.
According to the findings of the research, modern art movements have led to
the transformation of typographic designs in graphic products into a functional,
legible design area for classical, uniform and difficult to read typography purposes.
Key Words: Modern, Modernism, Typography, Modern Art Movements.