Televizyon dizilerinde toplumsal cinsiyet rollerinin sunumu üzerine bir analiz: "Doğduğun Ev Kaderindir" dizisi örneği
An analysis on the presentation of gender roles in television series: The example of "The House You Were Born In Is Your Destiny"
Yazar: GÜLŞAH SAĞLAM
Danışman: PROF. DR. HACER TOR
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kadın ve Aile Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Televizyon dizileri toplumsal cinsiyet rollerini üretmesi, şekillendirmesi, aktarması ve yeniden üretmesi gibi birtakım işlevlere sahiptir. Medyada televizyon dizileri üzerinden sunulan kadın ve erkek cinsiyet rollerinin bilimsel bir yaklaşımla ele alınması, son dönemde Türkiye'de üretilen, pekiştirilen ve dönüştürülen toplumsal cinsiyet kalıplarının analiz edilmesi açısından kayda değer bir önem arz etmektedir. Bu çalışmanın hareket noktasını Türkiye'de yayınlanan televizyon dizilerinde sunulan kadın ve erkek karakterlerin toplumsal cinsiyet rolleri açısından araştırılması oluşturmaktadır. Bu bağlamda, TV8 kanalında yayınlanan "Doğduğun Ev Kaderindir" dizisindeki kadın ve erkek karakterlerin temsil ettiği toplumsal cinsiyet rolleri üzerinden bir inceleme yapılmıştır. Çalışmanın amacı, Türkiye'de yayınlanan televizyon dizilerinden biri olan "Doğduğun Ev Kaderindir" dizisinde sunulan kadın ve erkek figürlerini toplumsal cinsiyet rolleri bakımından analiz etmektir. Yapılan çalışma, televizyon dizilerinde toplumsal cinsiyet rollerinin sunumunu ortaya koyabilmek adına içerik analizine dayanan nitel bir araştırmadır. Bu kapsamda ilk bölümde çalışma hakkında genel bilgiler verilmiş, ikinci bölümde televizyon dizilerinde toplumsal cinsiyet rollerinin sunumu konusu ele alınmış ve üçüncü bölümde "Doğduğun Ev Kaderindir" dizisindeki sahneler ve replikler üzerinden yapılan içerik analizinin bulguları ortaya konulmuştur. Araştırmanın bulgularına göre dizide yer alan kadın ve erkek karakterlere atfedilen toplumsal cinsiyet rollerinin Türk toplumunda yerleşik hale gelen geleneksel toplumsal cinsiyet kalıplarını yansıttığı ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte, bu dizinin esasen geleneksel toplumsal cinsiyet kalıplarına uygun davranan karakterlerin hikâyesinden ziyade toplumsal cinsiyet normlarına meydan okuyan ve ataerkil ideolojinin dayatmalarına karşı güçlü bir duruşa sahip olan bir kadın ana karakterin hikâyesini anlattığı görülmektedir.

Abstract:
Television series have some functions such as producing, shaping, transferring and reproducing gender roles. A scientific approach to the gender roles of men and women presented in the media through television series is of significant importance in terms of analyzing the gender stereotypes that have been produced, reinforced and transformed in Turkey recently. The starting point of this study is to investigate the gender roles of male and female characters presented in television series broadcast in Turkey. In this context, an analysis was conducted on the gender roles represented by the male and female characters in TV series titled "The House You Were Born In Is Your Destiny" that broadcast in the TV8 channel. The purpose of the study is to analyze the male and female figures in terms of gender roles, presented in the TV series "The House You Were Born In Is Your Destiny", one of the television series broadcast in Turkey. The study is a qualitative research based on content analysis in order to reveal the presentation of gender roles in television series. In this context, in the first part, general information about the study was given, in the second part the presentation of gender roles in television series was discussed, and in the third part, the findings of the content analysis made on the scenes and lines in the TV series "The House You Were Born In Is Your Destiny" were presented. According to the findings of this research, it is seen that the gender roles attributed to many characters in this series reflect the gender stereotypes that have become entrenched in Turkish society. However, it is seen that this series mainly tells the story of a female main character who defies gender norms and has a strong stance against the impositions of patriarchal ideology, rather than the story of characters who behave in accordance with traditional gender stereotypes.