Dallı zincirli amino asitlerin egzersiz kaynaklı iskelet kas hasarı ve hipertrofisi belirteçleri üzerine etkisi
The effect of branched-chain amino acids on exercise-induced muscle damaged and hypertrophy markers
Yazar: SERKAN PANCAR
Danışman: DOÇ. DR. ŞERİFE VATANSEVER
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Amino asitler = Amino acids ; Ağrı = Pain ; Egzersiz = Exercise ; Hipertrofi = Hypertrophy ; Kas ağrısı = Muscle ache ; Kas hasarı = Muscle damage ; Kas-iskelet sistemi = Musculoskelatal system ; Kaslar = Muscles

Özet:
Bu araştırmanın amacı, egzersiz öncesi farklı miktarlarda alınan dallı zincirli amino asitlerin (BCAA) gecikmiş kas ağrısına ve kas hipertrofisine etkisini incelemektir.  
	Bu çalışma, ortalama yaş 21,3±1,8 yıl, vücut ağırlığı 74,1±9,5 kg, BMI 22,9±1,8 kg/m2 olan 12 aktif genç katılımcılarla gerçekleştirilmişitir. Gecikmiş kas ağrısını belirlemek için laktat dehidrogenaz (LDH), kreatin kinaz (KK), miyoglobin (MB) ve sübjektif olarak algılanan yorgunlukları (AY) egzersizden önce, hemen sonra ve 1, 3 ve 7. günlerde değerlendirildi. BCAA'nın anabolik etkisini belirlemek için total testosteron (TT), kortizol, büyüme hormonu (BH) ve insülin değerleri egzersizden hemen önce, hemen sonra ve 30 ve 60 dakikalardada ölçülerek değerlendirilmiştir. Yapılan ölçümler sonrasında sporculardan elde edilen verilerin istatistiksel analizi için SPSS 22.0 bilgisayar programı kullanılmıştır. Tekrarlı ölçümlerden elde edilen veriler iki yönlü varyans analizi yapılarak karşılaştırıldı. Gruplar arası fark tespit edildiğinde, Bonferoni post hoc test ile karşılaştırmalar yapıldı. 
Elde edilen sonuçlara göre LDH, MB, AY, TT, BH ve kortizol seviyelerinde, denemeler arasında ve deneme*zaman etkileşiminde istatistiksel açıdan anlamlı farklılık yokken (p>0.05), zamana göre anlamlı farklılık saptanmıştır. KK' de denemeler arasında istatistiksel açıdan anlamlı farklılık yokken (p>0.05), zaman ve deneme*zaman etkileşiminde anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0.05). İnsülin değerlerinde ise deneme, zaman ve deneme*zaman etkileşiminde istatatistiksel açıdan anlamlı farklılık tespit edilmiştir. 
Sonuç olarak; egzersizden önce farklı miktarlarda BCAA'nın (2, 10, 20 g) egzersizden sonraki dönemde gecikmiş kas ağrısına ve kas hipertrofisine etkisi olmadığı söylenebilir.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effect of different amounts of branched chain amino acids (BCAA) taken before exercise on delayed muscle pain and muscle hypertrophy.
The average of the participants (n=12) age was 21.3 ± 1.8 years, body weight 74.1 ± 9.5 kg and body mass index (BMI) 22.9 ± 1.8 kg/m2. Lactate Dehydrogenase, Creatine Kinase, Myoglobin, and perceived fatigue were evaluated before and immediately after exercise and  on days 1, 3 and 7 to determine delayed muscle pain. To determine the anabolic effect of BCAA, blood total testosterone, cortisol, growth hormone  and insulin values were measured before and immediately after and  3 and 60 minutes after the exercise. Data obtained from repeated measurements were compared by using two-way analysis of variance (SPSS 22.0). When the difference between the groups was determined, comparisons were made with Bonferroni post hoc test.
According to the results, lactate dehydrogenase, myoglobin, perceived fatigue, total testosterone, cortisol and growth hormone levels were not statistically significant (p> 0.05), but there was a significant difference in time interaction between trials and trial * time interaction. While there was no statistically significant difference between trial and time in CK (p> 0.05), significant difference was found in time and trial * time interaction (p <0.05). Insulin values were statistically significant differences between trial, time and trial * time interactions. In the group using 20 g BCAA, higher insulin hormone was observed than placebo.
As a result; different amounts of BCAA (2, 10, 20 g) before exercise are thought to have no effect on exercise-induced muscle damaged and muscle hypertrophy in the post-exercise period.