Radyoterapi uygulamalarında termolüminesans dozimetreler ile doz dağılımlarının incelenmesi
Research of dose distribution by thermoluminescence dosimetries in radiotherapy applications
Yazar: ZEYNEP AÇELYA DALCALI
Danışman: DOÇ. DR. SERPİL AKÖZCAN
Kırklareli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: Doz = Dose ; Kobalt = Cobalt ; Radyometri = Radiometry

Özet:
İyonlaştırıcı radyasyon çok uzun zamandan beri kanser tedavisinde kullanılmaktadır. Radyoterapi , radyasyon tedavisi , radyasyon onkolojisi veya terapötik radyoloji olarak ifade edilen kanser tedavisinde kullanılan  üç temel yöntemden biridir.  
Termolüminesans dozimetreler (TLD) küçük boyutları ve yüksek hassasiyetleri sebebiyle radyoterapi kaynaklarının çevresindeki doz ölçümlerinde rutin olarak kullanılırlar. Bu çalışmada Bezmiâlem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Radyasyon Onkolojisi Kliniğinde bulunan Lineer hızlandırıcı ve 60Co kaynağı kullanılarak alınan radyasyon dozunun TLD (termolüminesans dozimetre TLD-100) kullanılarak belirlenmesi hedeflenmiştir. Çalışmada 3.2 x 3.2 x 0.89 mm boyutlarında LiF : Mg , Ti ( TLD - 100 ) çip dozimetreler,  2 Gy'lik  ışınlama dozu için  Harshaw TLD 3500 okuyucu sistemi ile değerlendirilmiştir. Doz dağılımlarının incelenmesinde kullanılan LiF:Mg,Ti (TLD- 100) dozimetreler kalibre edilmesinin ardından, lineer hızlandırıcı kullanılarak doz ve enerji cevabı gibi dozimetrik özellikleri belirlenmiştir. Dozimetreler kullanılmadan önce 400ºC'de 1 saat ve 100ºC'de 2 saat olacak şekilde tavlanmıştır. Harshaw 3500 TLD okuyucu sisteminde 10ºC/s ısıtma hızı kullanılarak 50 – 300 ºC arasında dozimetrelerin termolüminesans ışıma eğrileri kaydedilerek radyasyon dozları belirlenmiştir. Çalışmada elde edilen sonuçlardan en yüksek radyasyon dozlarının hasta yastığı altı ve gözlere ait olduğu tespit edilmiştir. Fantomda sağ gözün doz miktarı 0.278 Gy ve sol gözün doz miktarı 0.30 Gy olarak hesaplanmıştır.

Abstract:
Ionizing radiation has been used for therapy of cancer for a long time. Radiotherapy referred to as radiation therapy, radiation oncology or therapeutic radiology, is one of the three principal modalities used in the treatment of cancer. Thermoluminescent dosimeters (TLDs) are routinely used to measure the dose around radiotherapy sources due to their small size and high precision. 
In this study, we aimed to determine the radiotion doses received from Bezmiâlem University Faculty of Medical Hospital Clinic of Radiation Oncology  linear accelerator and 60Co Source using TLD (thermoluminescent dosimeter-TLD100). In the present work the precision of LiF:Mg,Ti (TLD-100) chip dosimeters with dimensions of 3.2 x 3.2 x 0.89 mm was evaluated in Harshaw TLD 3500 reader, for 2 Gy irradiation dose. LiF:Mg,Ti (TLD-100) dosimeters firstly were calibrated and the calibration studies were analyzed with the the dose and the energy responses because of purpose of identifying dosimetric properties. Dosimeters were annealed for 1 hour at 400 ºC and 2 hours at 100ºC before use. TL glow curves of the dosimeters were registered from 50 to 300 º C with a heating rate of 2ºC/s in Harshaw TLD 3500 reader, and the radiation doses were calculated. The results which obtained from the current study were showed that the highest radiation doses were received by patient pillow down and her eyes. The doses received by the right and left eyes of the fantom were assessed to be 0.278 Gy and 0.30 Gy, respectively.