Yeni amin-bis(fenolat) ligandların farklı bor türevlerinin sentezlenmesi ve asetilenkolinesteraz (ACHE) enzimine karşı inhibisyon etkisi
Synthesis of different boron derivatives of new amine-bis (phenolate) ligands and inhibition effect against acetylencoholinesterase (ACHE) enzyme
Yazar: LEVENT BEYAZSAKAL
Danışman: PROF. DR. AHMET KILIÇ
Harran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Amin-bis (fenolat) ligandları (L1 ve L2), iki eşdeğer 2,4-di-tert-butilfenol veya 4-tert-butilfenol, iki formaldehit eşdeğeri ve birincil amin olarak tek bir eşdeğer 2-aminoetil difenilborinat kullanarak Mannich reaksiyonu ile hazırlandı. Bu çalışmada, amin-bis(fenolat) ligandları ile çeşitli boronik asitlerin toluen içindeki reaksiyonları ile (B←N) ve (B-O) birimlerini içeren amin-bis(fenolat) bor kompleksleri sentezlendi ve yapıları değerlendirildi. Yeni sentezlenen amin-bis(fenolat) ligandları ve bor komplekslerinin yapıları Erime noktası, Elemental analiz, 1H ve 13C NMR spektroskopisi, FT-IR spektroskopisi, UV-Vis spektroskopisi ve LC-MS/MS spektrometresi kullanılarak karakterize edildi Sentezlenen bileşiklerin in-vitro asetilkolinesteraz (AChE) aktivitesi üzerindeki inhibisyon etkileri ve radikal süpürme aktiviteleri değerlendirildi. Asetilkolinesteraz (AChE) enzimi, değerleri 5.48 ± 0.65 ila 40.56 ± 4.42 µM aralığında olan bileşikler tarafından etkili bir şekilde inhibe edildi. (L1B4) bor kompleksi, (L1) serisinde KI değeri (6.37 ± 1.50 µM) ile AChE üzerinde daha fazla inhibisyon etkisine sahipken, (L2B4) bor kompleksi, (L2) serisindeki KI değeri (5.48 ± 0.65 µM) ile inhibisyon etkisine sahiptir. Ayrıca, sentezlenen bor bileşikleri yaklaşık %18-45 DPPH ve %26-85 ABTS radikal süpürme aktivitesi gösterdi. Öte yandan, bütillenmiş hidroks anizol (BHA), bütillenmiş hidroksitoluen (BHT) ve Troloks, aynı konsantrasyonda (25-30 µg/mL) sırasıyla %72-96 DPPH ve %94-96 ABTS radikal süpürme aktivitesi gösterdi. Ayrıca, en aktif inhibitörler olarak belirlenen (L1B4), (L1B5) ve (L2B4) bor komplekslerinin protein ile bağlanma etkileşimlerini bulmak için AChE 'nin bağlanma bölgesine yerleştirildi.

Abstract:
The amine-bis(phenolate) ligands was prepared through a Mannich reaction utilizing two equivalents of 2,4-di-tert-butylphenol or 4-tert-butylphenol, two equivalents of formaldehyde and a single equivalent of 2-aminoethyl diphenylborinate as primary amine. This work deals with the synthesis and evaluation of new (B←N) and (B-O) units containing amine-bis(phenolate) boron complexes designed by combination of amine-bis(phenolate) ligands and various boronic acids in toluene reflux using a Dean-Stark apparatus to remove water formed as a by-product. The newly synthesized amine-bis(phenolate) ligands and their boron complexes were characterized using elemental analysis, and their probable structures were proposed based on 1H and 13C NMR, FT-IR, UV-Vis spectroscopy and LC-MS/MS spectrometry. The inhibition effects of the synthesized compounds on acetylcholinesterase (AChE) activity in vitro and their radical scavenging activities were evaluated. The AChE was effectively inhibited by compounds, with KI values in the range from 5.48 ± 0.65 to 40.56 ± 4.42 µM. The (L1B4) has more inhibition effect on AChE with KI value (6.37 ± 1.50 µM) in (L1) series, while (L2B4) has an inhibition effect with KI (5.48 ± 0.65 µM) in (L2) series. Also, the compounds showed about 18-45% DPPH and 26-85% ABTS radical scavenging activity. On the other hand, butylated hydroxy anisole (BHA), butylated hydroxytoluene (BHT) and Trolox showed about 72-96% DPPH and 94-96% ABTS radical scavenging activity, respectively in the same concentration (25-30 µg/mL). Besides, the (L1B4), (L1B5), and (L2B4) determined as the most active inhibitors were docked into the binding site of AChE to find the binding interactions of the boron complexes with the protein.