Mekanik ventilatör desteğinde olan hastalarda müzik terapinin anksiyetenin fizyolojik belirtilerine etkisi
Effect of music therapy on physiological signs of anxiety in patients receiving mechanical ventilatory support
Yazar: ESRA AKIN
Danışman: PROF.DR. LEYLA KHORSHİD
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Yogun bakım sıklıkla ventilatör tedavisini kapsar. Mekanik ventilatör destegialan yogun bakım hastalarında anksiyete yaygın olarak deneyimlenir.Bu deneysel arastırma, mekanik ventilasyon desteginde olan hastalarda birhemsirelik girisimi olarak müzik terapinin anksiyetenin fizyolojik belirtilerineetkisini incelemek amacıyla yapılmıstır.Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Arastırma ve Uygulama HastanesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Klinigi'nde 1 Agustos 2006- 28 Subat 2007 tarihleriarasında tedavi gören, mekanik ventilasyon desteginde olan hastalar arastırmanınınevrenini olusturmustur. Bu evrenden sınırlamalara uygun olarak seçilmis hastalarörneklemi (n=60) olusturmustur. Arastırmaya girecek örneklem büyüklügünü tespitedebilmek amacı ile Power analizi yapılmıstır. Power analizine göre 30 hasta deney30 hasta kontrol grubundan alınmıstır. Uygulama ve kontrol grubu yas ve cinsiyetgruplarına göre eslestirilerek olusturulmustur. Grupların homojenligi saglanmıstır.Arastırma kriterlerine uyan ve mekanik ventilasyon desteginde olan hastalararastırmanın örneklemini olusturmustur. Örneklemi 18-70 yas grubu, herhangi birpsikiyatrik ve nörolojik hastalıgı olmayan, sedasyon tedavisi almayan, yüksek dozinotrop desteginde olmayan, sedasyon tedavisi kesilen, herhangi bir nöromüskülerbloker ilaç tedavisi almayan, hemodinamik stabilligi olan, mekanik ventilatörmodları aynı olan, isitme problemi olmayan, Glaskow Koma Skalası skoru 9 ve 9'unüstünde olan hastalar olusturmustur.Verilerin toplanmasında hasta tanıtım formu ve hasta izlem formukullanılmıstır. Hasta tanıtım formu, yas, cinsiyet, medeni durum, egitim düzeyi,167hastalık tanısı, mekanik ventilatöre baglanma günü'ne ve Glaskow Koma Skalasıskoru'na iliskin verilerden olusmaktadır. Hasta izlem formu, sistolik kan basıncı,diyastolik kan basıncı, nabız hızı, solunum hızı ve oksijen satürasyonuna iliskinverileri kapsamaktadır.Ege Üniversitesi Hemsirelik Yüksekokulu ve Ege Üniversitesi Tıp FakültesiArastırma ve Uygulama Hastanesi etik komitesi arastırmayı onaylamıstır.Arastırmacı ile ilk karsılasmada, her hastadan veya hasta yakınından yazılı onamalınmıstır. Gerekli tüm izinler alındıktan sonra arastırmanın verileri, hasta tanıtım vehasta izlem formu uygulanarak toplanmıstır.Uygulama ve kontrol grubundaki hastaların uygulanan sedasyon tedavilerikesilmis, sedasyonun etkisinin geçmesi için 30 dakika beklenmistir. Deneygrubundaki hastalara Johan Sebestian Bach'ın gevsemeyi saglayıcı etkisi olan klasikmüzik eseri MP3 Player ve kulaklıkla 60 dakika dinlettirilmistir. Fizyolojikparemetreler müzik terapiden önce, müzik terapinin 30. dakikasında, müzik terapinin60. dakikasında, müzik terapi bittikten yarım saat sonra (90. dakika) ölçülmüstür.Veriler SPSS 13 programında kodlanmıstır. Verilerin degerelendirilmesinde;sayısal, yüzdelik, Ki-Kare, Bagımsız Gruplarda T Testi, Tekrarlı ÖlçümlerdeVaryans Analizi, Mann Whitney U ve Bonferroni Testleri uygulanmıstır.Tekrarlı ölçümlerde varyans analizinde, uygulama ve kontrol grubundasistolik kan basıncı, diyastolik kan basıncı, solunum hızı degerleri bakımındanistatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmıs (p<0.05), fakat uygulama ve kontrolgrubunda nabız hızı ve oksijen satürasyonu degerleri bakımından istatistiksel olarakanlamlı bir fark saptanmamıstır (p<0.05). Bulgular uygulama grubunda mekanikventilatöre baglanma gün sayısının anksiyetenin fizyolojik isaretlerinden sistolik kanbasıncı ve diyastolik kan basıncı degerlerini etkiledigini göstermistir.168Sonuç olarak, müzik terapi mekanik ventilasyon desteginde olan yogunbakım hastalarında anksiyetenin fizyolojik belirtilerini azaltan etkili bir hemsirelikgirisimidir.Anahtar Kelimeler: Mekanik Ventilatör, Müzik Terapi, Anksiyete

Abstract:
Intensive care often includes ventilator treatment. Anxiety is a commonexperience for critically ill patients receiving mechanical ventilatory support.The purpose of this experimental study was to assess the effectiveness of theinfluence of music as a nursing intervention on physiological signs of anxiety inpatients receiving mechanical ventilatory support.The population for the research was formed by critically ill patients receivingmechanical ventilatory support who were hospitalized within Intensive Care Unit ofDepartment of Anesthesia and Reanimation of Ege University Hospital between thedate of 1. August 2006 to 28 February 2007. The patients were selected in accordingto limitations (N=60). In order to determine the extend to which sample to beincluded in research, Power Analysis was performed. According to Power Analysis30 patients enrolled in experimental and 30 in control group. Whom patients wereevaluated according to their age groups and gender, a statistically significantdifference was not found. Homegenity of groups were ensured. The patients who metthe study criteria were taken as a convenient sample. Subject were adults of 18-70years of age, had not any psychiatric or neurological disease, had not sedated, hadnot in high dose of inotrop support, had been discontinue the sedative treatment, didnot take any neuromuscular blocker drug, had haemodynamic stability, had in thesame mode of mechanical ventilator, did not have any impairment in hearing, had aGlaskow Coma Scale Point of 9 and above.?Patient Introduction Form? and ?Patient Following Form? were used incollecting the data. ?Patient Introduction Form? consists of data related to patientssuch as age, gender, marital status, educational level, medical diagnosis, number ofdays receiving ventilatory support and Glaskow Coma Scale score. ?Patientfolllowing form? includes data related to systolic blood pressure, diastolic bloodpressure, pulse rate, respiratory rate and oxygen saturation.The Ethic Committe of the Ege University School of Nursing and EgeUniversity Hospital approved the research. Informed consent was obtained from eachpatient or patients? relations in writing after the first meeting with the researcher.After all necessary permissions obtained, research data were collected by using?Patient Introduction Form? and ?Patient Following Form?In patients in experimental and control group were sedative treatment wasdiscontinued and 30 minute was waited. The patients in experimental group werelistened to relaxing music of Johan Sebestian Bach who is classical musician byusing MP-3 player and the headphones. The systolic blood pressure, diastolic bloodpressure, pulse rate, respiratory rate and oxygen saturation of the subjects were takenimmediately before the intervention, at 30 minute intervals throughout theintervention, and 30 minute after (90. minute) finished the intervention.All data was entered into SPSS version 13.0. The analyse of data was done byusing number, percentage, Chi-square, Independent Sample T test, RepeatedMeasured ANOVA, Mann-Whitney U and Bonferroni test.As measured by analysis of variance with repeated measures systolic bloodpressure, diastolic blood pressure, respiratory rate showed statistically significantdifferences between the patients in experimental and control groups (p<0.05), butdid not showed any statistically significant differences in pulse rate and oxygensaturation between the patients in experimental and control groups (p>0.05).Findings also indicated that only number of days receiving ventilatory support,affected the difference in systolic and diastolic blood pressure which arephysiological signs of anxiety (p<0.05).As a result, music therapy is an effective nursing intervention in decreasingthe anxiety of the critically ill patients receiving mechanical ventilatory support.Key Words: Mechanical Ventilatory, Music Therapy, Anxiety