Mimari sürdürülebilirlik kavramı açısından yapılarda corten çelik kullanımı: Troya müzesi örneği
The use of corten steel in buildings in terms of architectural sustainability: Troya museum as a case
Yazar: MAKBULE YÜZER
Danışman: DOÇ. DR. RENGİN BECEREN ÖZTÜRK
Bursa Uludağ Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Ayrışma = Dissociation ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Çelik = Steel

Özet:
Yapıların tasarımından başlayarak, üretilip, ayakta tutulup ve yaşam sürecini tamamladıktan sonra ortadan kaldırılmasına kadar geçen süreçte en önemli öğelerden biri yapı malzemeleridir. Tasarımcı, uygulamacı, üretici ve kullanıcı yapılan yapıyı daha iyi ayakta tutup istedikleri kalite ve ekonomide olması için sürekli yeni arayışlar içindedir. Günümüzde bu arayış kriterlerine sürdürülebilirlikte önemli ölçüde eklenmiştir. Bu arayışlar farklı malzemelerin ortaya çıkmasını sağlamaktadır. Bu çalışmada da Cor-Ten çeliğin fiziksel ve kimyasal özellikleri, avantajları ve dezavantajları, malzemenin mimaride kullanımı ve sürdürülebilir olup olmadığı araştırılmıştır. 
Dünyada teknolojinin gelişimine paralel olarak mimari alanda corten çelik kullanımı hızla artmaktadır. Bu çalışmada da amaç, corten çeliğin kullanımında yoğun bir tüketim gerçekleşmeden malzemenin sürdürülebilirlik açısından incelenmesi, malzemenin sürdürülebilirlik açısından avantaj ve dezavantajlarının ortaya konulmasında faydalı olunmasıdır.
Bu çalışmada sürdürülebilirliğin tanımı, önemi ve tarihsel gelişiminin yanı sıra sürdürülebilir mimari ve sürdürülebilir yapı malzemesinin kriterlerinin neler olduğu araştırılmıştır. Daha sonra tezin konusu olan corten çelik malzemenin tarihsel gelişimi, fiziksel ve kimyasal özellikleri var olan dezavantajlarını ortadan kaldırmak için yapılan gelişmeler ve mimaride nasıl kullanıldığı ile ilgili dünyadan ve Türkiye'den örnekler irdelenmiştir. Çalışma alanı olarak; Çanakkale ili, Merkez İlçesi'ne bağlı Tevfikiye Köyü sınırlarında bulunan ve UNESCO'nun 1998 yılında Dünya Kültür Mirası Listesi'ne aldığı Troya Antik Kenti girişinde yer alan Troya Müzesi'nde corten çelik malzeme kullanımının sürdürülebilirliğin ekonomik ve çevresel kriterleri doğrultusunda değerlendirilmesi yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Corten çelik, ayrışma çeliği, paslandırılmış çelik, sürdürülebilirlik

Abstract:
Building materials are one of the most important elements in the process from the design of the buildings to their production, maintenance and elimination after completing the life process. The designer, implementer, manufacturer and user are constantly in search of new ones to keep the structure better and to have the quality and economy they want. Today, sustainability is added to this search criteria. These searches lead to the emergence of different materials. In this study, considering the physical and chemical properties, advantages and disadvantages of Cor-Ten steel, it was investigated whether the material is an ideal material for use in architecture and whether it is sustainable.
In parallel with the development of technology in the world, the use of corten steel in the architectural field is increasing rapidly. In this study, the aim is to examine the material in terms of sustainability without intensive consumption in the use of corten steel, and to be useful in revealing the advantages and disadvantages of the material in terms of sustainability.
In this study, besides the definition, importance and historical development of sustainability, the criteria of sustainable architecture and sustainable building materials were investigated. Then, the historical development of corten steel material, which is the subject of the thesis, the developments made to eliminate its physical and chemical properties and how it is used in architecture, examples from the world and Turkey are examined. As a working area; The use of corten steel material has been evaluated in line with the economic and environmental criteria of sustainability in the Troy Museum, located within the borders of Tevfikiye Village of the Merkez District of Çanakkale province and at the entrance of the Ancient City of Troy, which was included in the World Cultural Heritage List by UNESCO in 1998.

Key words: Corten steel, weathering steel, rusted steel, sustainability