Irak Kürt bölgesinin jeopolitiğine ilişkin stratejik öngörüler
The strategic prescience related to the geopolitics of Iraqi Kurdish region
Yazar: MEHMET ALİ İKBAL
Danışman: DOÇ. DR. TÜREL YILMAZ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Stratejik öngörüde bulunurken, en önemli hususlardan biri, öngörününkapsadığı ?zaman?ın belirlenmesidir. Planlama ve öngörülerde kısa vade 5 yılakadar olan süreyi, orta vade 20 yıla kadar olan süreyi, uzun vade ise 20 yıldansonraki süreye işaret eder.?Irak Kürt bölgesinin jeopolitiğine ilişkin stratejik öngörüler? tez konusuaçılacak olursa, ? Irak Kürt bölgesi jeopolitiğinin 20 yıl ilerisini kestirmek, 20 yılsonrasını önceden görmek ? şeklinde ifade edilebilir.Çalışma esnasında temel değişkenler tespit edilmiş ve temel değişkenlerbağlamında seçenekler yorumlanmıştır. Yapılan incelemede, şu ana kadar kigelişmelerin, Kuzey Irak'ta bir Kürt devleti kurulma sürecinin devam ettiğinigöstermektedir.Aynı şekilde, küresel politikaları çerçevesinde Ortadoğu'yu şekillendiren başatgüç ABD ile Türkiye'nin, Irak'a ve bölgeye bakışları arasındaki makasın da hergeçen gün açılmakta olduğu gözlenmektedir.Seçeneklerin gerçekleşmesinde temel belirleyicinin ABD olduğu muhakkaktır.ABD yönetimi üzerindeki etkinliği bilinen Yahudi Lobisi ve İsrail'in de temel belirleyiciolarak değerlendirilmesi gerekir. Diğer bir temel belirleyici Türkiye'dir.Türkiye NATO üyesi bir ülkedir. Ağır borç yükü, IMF ile işbirliği, Türkiye'ninbağımsız bir politika geliştirmesini sınırlandırmaktadır. Huntington'un MedeniyetlerÇatışması eserinde belirttiği gibi, Türkiye laik-muhafazakar karşıtlığınınyaşanmasının getirdiği ?bölünük? bir ülkedir. Türkiye'nin dış politikası, yukarıda anılangerekçeler nedeniyle ?İç kamuoyu?nun beklentileri ile örtüştüğünü söylemek güçtür.Stratejinin unsurlarından olan ?zaman? burada bir Kürt devleti kurulmasınaşimdilik izin vermeyecektir. Kürt devleti için zamanlama uygun değildir. ABD, zamanbaskısından kurtulduğu anda, Ortadoğu'da ve Avrasya'da amaçlarına ulaştığındaveya Türkiye'ye ihtiyacı kalmadığında Kürt devletinin kurulmasına yeşil ışık yakacakve Kürt devletini tanıyabilecektir. ABD karşıtlığının gittikçe yükseldiği bir dünyada,ABD'nin hedeflerine ulaşıp ulaşamayacağını zaman gösterecektir.Türkiye, ABD'nin içinde bulunduğu zaman baskısından yararlanarak, ABD'yitercihe zorlamalıdır; Bir tarafta Kürt devleti, diğer tarafta Ortadoğu ve Avrasyahedefleri. Kürt devleti kurulmasının belirleyicilerinden biri de, Türkiye'yi yönetenlerinABD'ye karşı, bu konuda gösterebilecekleri kararlılık olacaktır.Sonuç olarak, 1990'larda, Irak'ın Kuzeyindeki güvenlikli bölgede Kürtdevletinin temelleri, bugün de, Irak'ın Kuzeyinde fiilen var olan Kürt devletinin,hukuken tanınmasının (bağımsızlığının) temelleri atılmıştır. Bu aşamada muhtemelengelişmeler dondurulacak, Türkiye'nin hassasiyetleri sözde dikkate alınacak, zayıf birmerkezi Irak yönetimi ile zaman kazanılacak ve muhtemelen 2025 yılına kadarbölgede bağımsız bir Kürt Devleti kurulmasına çalışılacaktır.Bölge politikasını Yahudi ve Kürtlerle şekillendirmeye kalkan ABD'nin,Araplar ve Farsların yanında Türkleri de karşısına alması durumunda, büyükolasılıkla Ortadoğu politikası başarılı olamayacaktır. Türk Milletinin kabul etmeyeceğiKuzey Irak'ta bir Kürt Devleti planını ABD hayata geçirebilse dahi, bu Kürt Devletiuzun ömürlü olamayacaktır.

Abstract:
One of the most important matters in conducting strategic prescience is todetermine the notion of ?time? the prescience covers. In planning and conductingprescience, the short term, the moderate term and the long term indicates thefollowing periods respectively; up to 5 years, up to 20 years and more than 20 years.If the thesis subject of ?The strategic prescience related to the geopolitics ofIraqi Kurdish Region? is to be made clear, it can be expressed as ?to makeestimations about the next 20 years of the geopolitics of Iraqi Kurdish Region, toforesee the next 20 years.?Fundamental variables have been found during the study and the choices havebeen interpreted in term of these fundamental variables. In the research conducted,the developments up to now indicate the process of establishing a KurdishGovernment is going on.Likewise, it is being observed that Turkey and USA, the dominant powershaping The Middle East according to its global politics, are extending theperspectives towards Iraq and the region.There is no doubt that USA is the principal determiner in achieving the choices.It should also be noted that Israel and Jewish Lobby, which have impact on USAgovernment, are of the main determiners as well. Another main determiner is Turkey.Turkey is a NATO member country. The heavy debit burden and cooperationwith IMF limit Turkey to develop independent politics. As Huntington revealed in hiswork The Clash of Civilizations, Turkey is a ?divided? country arisen by secular versusconservative conflicts. Because of the grounds mentioned above, it is hard to saythat foreign politics of Turkey meet ?the Interior Public Opinion?.?Time?, a component of strategy, will not let a Kurdish Government to beestablished for the time being. Timing is not suitable for the Kurdish Government.When USA gets rid of the time restraint and achieves the goals in Middle East andEurasia or do not need Turkey anymore, it (USA) may give the establishment of theKurdish Government the go-ahead or may recognize the Kurdish Government.Turkey must force USA to make choice by making use of the time restraint USAhave been experiencing; the Kurdish Government on one hand, Middle East andEurasia on the other hand. One of the determiners of the establishment of theKurdish Government is the decisiveness the governing authorities of Turkey will putforward against USA.To sum up, in 1990s, the base of the Kurdish Government is formed in securityzone of Northern Iraq, and today the conditions required for legal recognition of theKurdish Government which has a de facto existence in Northern Iraq have beenformed. At this phase, the developments will probably be ceased, the concerns ofTurkey will be taken into consideration supposedly, time will be gained through afeebly centralized Iraq government and probably an independent KurdishGovernment will be struggled to establish by 2025.On the condition that USA, which tries to shape the region politics with theKurds and the Jewish, finds Turkey against itself together with the Arabs and thePersians, then its Middle East politics will most probably not be successful. Even ifUSA fulfills a Kurdish Government plan in Northern Iraq which Turkey willacknowledge, this Kurdish Government will not live long.