Thymbra spicata ve cyclotrichium origanifolium türlerinin kimyasal içerikleri, antioksidan kapasiteleri ve antibakteriyel aktivitelerinin analizi ile sıçanlarda palatal yara iyileşmesine etkilerinin histolojik ve immünohistokimyasal olarak incelenmesi
Histological objectives of thymbra spicata and cyclotrichium origanifolium species, analysis of the chemical contents, antioxidant capacities, and antibacterial activities, and the effects of histological objectives on palatal wound healing in rats and immunociology
Yazar: AHMET MAZLUM BİRTANE
Danışman: PROF. DR. ELA TULES KADİROĞLU
Dicle Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı / Periodontoloji Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Antibakteriyel ajanlar = Anti-bacterial agents ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Cyclotrichium origanifolium = Cyclotrichium origanifolium ; Kafa otu = Cyclotrichium origanifolium ; Thymbra = Thymbra ; Thymbra spicata L. = Thymbra spicata L. ; Yara iyileşmesi = Wound healing

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Thymbra Spicata (Zahter) ve Cyclotrichium Origanifolium (Dağ Nanesi) bitkilerinin antioksidan kompozisyonunu, antibakteriyel etkinlikleri ve sıçanlarda palatal yara iyileşmesi üzerindeki etkinliğinin histolojik ve immünohistokimyasal olarak incelenmesidir. 
Materyal ve Metod: Bu amaçla, 8-10 haftalık, 84 adet Wistar albino türü erkek ratın palatal mukozasında 4 mm çapında eksizyonal yara bölgesi oluşturuldu. Denekler kontrol grubu (K), Thymbra Spicata (TS) ve Cyclotrichium Origanifolium (CO) şeklinde 3 eşit gruba bölünerek 3, 7, 14 ve 21.günlerde sakrifiye edildi.  Histopatolojik değerlendirmede; vaskülarizasyon, polimorfonükleer lökositler (PMN), kollajen dejenerasyonu, fibrozis, VEGF ve vimentin parametrelerine bakıldı. Ekstrelerin antioksidan aktiviteleri DPPH serbest radikal giderim yöntemi, ABTS katyon radikali giderim aktivitesi ve CUPRAC yöntemiyle ölçüdü. Agar well difüzyon yöntemiyle de Streptococcus Mitis ve Aggregatibacter Actinomycetemcomitans bakterileri üzerindeki etkinlikleri incelendi.
Bulgular: İstatistik analiz sonuçlarına göre, TS ve CO gruplarının VEGF değerleri 3,7,14 ve 21. günlerde K grubuna göre anlamlı yüksek bulunmuştur. Vimentin değerleri açısından incelendiğinde TS grubundaki değerlerin, 7,14 ve 21. günlerde K ve CO gruplarına göre yüksek olduğu, 14 ve 21. günlerdeki değerlerin istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Gruplar arasında vaskülarizasyon, PMN, kollajen dejenerasyonu ve fibrozis değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunamamıştır. Antioksidan değerlendirmede; TS ve CO ekstreleri antioksidan olarak aktif bulunmuştur. İlaveten, TS ve CO ekstrelerinin S. Mitis üzerinde antibakteriyel etki gösterdiği ancak A.Actinomycetemcomitans üzerinde etkili olmadığı görülmüştür. 
Sonuç: Çalışmanın sonuçlarına göre Thymbra Spicata (TS) bitkisinin sıçanlarda palatal yara iyileşmesi üzerine olumlu etki gösterdiği ve Cyclotrichium Origanifolium (CO) bitkisinin ise orta düzeyde etkili olduğu görülmüştür. Ayrıca her iki bitki türünün de S.Mitis üzerinde antibakteriyel etkinlik gösterdiği tespit edilmiştir.
Anahtar kelimeler: Thymbra Spicata, Cyclotrichium Origanifolium, yara iyileşmesi, antioksidan, antibakteriyel

Abstract:
Aim: The aim of this study is to examine the antioxidant composition, antibacterial activities and histological and immunohistochemical effects of Thymbra Spicata (Zahter) and Cyclotrichium Origanifolium (Mountain Mint) plants on palatal wound healing in rats.
Material and Method: For this purpose, an excisional wound area of 4 mm in diameter was created in the palatal mucosa of 84 Wistar albino male rats aged 8-10 weeks. The subjects were divided into 3 equal groups as control group (K), Thymbra Spicata (TS) and Cyclotrichium Origanifolium (CO) and were sacrificed on the 3rd, 7th, 14th and 21st days. In histopathological evaluation; Vascularization, polymorphonuclear leukocytes (PMN), collagen degeneration, fibrosis, VEGF and vimentin parameters were measured. The antioxidant activities of the extracts were measured by DPPH free radical scavenging method, ABTS cation radical scavenging activity and CUPRAC method. The effects on Streptococcus Mitis and Aggregatibacter Actinomycetemcomitans bacteria were also investigated by agar well diffusion method.
Results: According to the results of the statistical analysis, VEGF values of the TS and CO groups were found to be significantly higher at 3,7,14 and 21 days compared to the K group. When examined in terms of vimentin values, it was determined that the values in the TS group were higher at 7, 14 and 21 days compared to the K and CO groups, and the values at 14 and 21 days were statistically significant. There was no statistically significant difference between the groups in terms of vascularization, PMN, collagen degeneration and fibrosis values. In antioxidant evaluation; TS and CO extracts were found to be active as antioxidants. In addition, TS and CO extracts were found to have an antibacterial effect on S. Mitis, but not on A. Actinomycetemcomitans.
Conclusion: According to the results of the study, it was seen that Thymbra Spicata (TS) plant had a positive effect on palatal wound healing in rats and Cyclotrichium Origanifolium (CO) plant was moderately effective. In addition, it was determined that both plant species showed antibacterial activity on S.Mitis. 
Keywords: Thymbra Spicata, Cyclotricium Origanifolium, wound healing, antioxidant, antibacterial