Kişisel mizaç ve duygu durum özelliklerinin gebelikte ilk üç ayda görülen bulantı kusma etiyolojisindeki rolü
To reveal the personal, physi̇cal, psychologi̇cal and medi̇cal characteri̇sti̇cs of women wi̇th nausea and vomi̇ti̇ng duri̇ng pregnancy
Yazar: HÜLYA YETİŞ
Danışman: DOÇ. DR. METE SUCU
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Bulantı = Nausea ; Gebelik = Pregnancy ; Kişilik = Personality ; Kusma = Vomiting ; Mizaç = Temperament

Özet:
ÖZET
	Amaç: Gebelikte bulantı kusması (GBK) olan kadınların kişisel, fiziksel, psikolojik ve tıbbi özelliklerini ortaya koymayı; kişisel mizaç özellikleri ile bulantı-kusmanın sıklığı ve şiddeti arasındaki ilişkiyi irdelemeyi ve tartışmayı hedefledik.

	Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 01 Haziran 2020 - 01 Haziran 2021 tarihleri arasında hastanemize, bulantı-kusma yakınması ile başvuran, ≤14 haftalık, canlı gebelikler alındı. Hastaların klinik değerlendirmeleri ile birlikte bulantı-kusma şiddetini belirlemek için PUQE skoru kullanıldı, psikososyal ve çevresel özellikleri kayıt altına alındı. Kişisel mizaç özellikleri ve kişilik tanımının belirlenmesi için TEMPS-A anketi uygulandı. Kategorik ölçümler gruplar arasında değerlendirilirken Ki-Kare testinden yararlanıldı. Bağımsız gruplarda t-testi, varsayımların sağlanmadığı durumlarda ise Mann Whitney U testinden yararlanıldı.

	Bulgular: Çalışma süresince kriterleri karşılayan 250 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların yaş, vücut kütle indeksi (VKİ), gebelik haftası ve PUQE puan ortalaması sırasıyla 29,64±5,94; 25,74±5,33; 9,32±2,41; 6,12±2,81'dir. VKİ, eğitim durumu, abortus sayısı, gebelik dönemi ve kadının çalışma durumu ile GBK şiddeti arasında bir ilişki bulunamadı. Baskın mizaç olanlarda PUQE ortalaması 8,8±3,8 iken baskın mizaç olmayanlarda ise 5,8±2,5 idi ve aradaki fark istatiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). Baskın mizaç olanlarda aile aynı şehirde yaşama oranı %93,1 ile daha yüksekti (p=0,048; p<0,05). "Her iki aile aynı şehirde yaşayan" grupta baskın mizaç görülme oranı diğer gruplara göre daha fazlaydı(%14,4). Aradaki fark istatiksel olarak anlamlıydı (p=0,023). "Kolay sinirlenen" hasta grubunda PUQE skoru ortalaması 8,0±4,1 ile diğer gruplardan fazlaydı ve aradaki fark istatiksel olarak anlamlıydı (p=0,048). Önceki gebelikte GBK öyküsü olanların PUQE skoru ortalaması 6.5±2,8 ile daha yüksekti ve aradaki fark istatiksel olarak anlamlıydı (p=0,034<0,05).

	Sonuç: Baskın mizaç varlığı GBK sıklığı ve şiddeti için bir etkendir. Baskın mizaca sahip insanlar aileleri ile aynı şehirde yaşamaya ve bulantı-kusma ile başetmede çevreden gelecek psikososyal desteğe ihtiyaç duymaya daha meyillidir. Her iki aile ile aynı şehirde yaşayan hastalarda baskın mizaç ve dolaylı olarak şiddetli GBK görülme sıklığı daha fazladır. Kolay sinirlenen kişilik tanımına sahip hastalarda GBK şiddeti daha fazla görülmektedir. GBK sıklığı ve şiddetinde kişisel mizaç özellikleri de bir etmendir.

Anahtar Kelimeler: Baskın Mizaç, Bulantı, Gebelik, Kusma, PUQE

Abstract:
ABSTRACT
To reveal the personal, physical, psychological and medical characteristics of women with nausea and vomiting during pregnancy
	We aimed to examine and discuss the relationship between personal temperament characteristics and the frequency and severity of nausea-vomiting.
	Materials and Methods: Live pregnancies of ≤14 weeks, presenting to our hospital between 01 June 2020 and 01 June 2021, whose complaints were of nausea and vomiting included in the study.
	In addition to the clinical and laboratory evaluation of the patients, the PUQE score was used to determine the severity of nausea and vomiting, and their psychosocial and environmental characteristics were recorded.
	TEMPS-A questionnaire was applied to determine personal temperament characteristics and personality definition.
	Chi-square test statistics were used to compare categorical measures between groups. T-test was used in independent groups, and Mann Whitney U test was used in case the assumptions were not met.
	Results: During the study period, 250 patients who met the criteria were evaluated. The mean age, body mass index, gestational week and PUQE score of the patients were 29.64±5.94, respectively; 25.74±5.33; 9.32±2.41; It is 6.12±2.81. No relationship was found between body mass index, education status, number of abortions, gestational age, and the woman's employment status and the severity of nausea and vomiting during pregnancy. While the mean PUQE was 8.8±3.8 in those with dominant temperament, it was 5.8±2.5 in those without dominant temperament, and the difference was statistically significant (p<0.001). The rate of living in the same city with the family is higher in those with a dominant temperament, 93.1% (p=0.048<0.05). The prevalence of dominant temperament was higher in the "both families living in the same city" group (14.4%), the difference was statistically significant (p=0.023). The mean PUQE score was 8.0±4.1 in the "easily angered" patient group than the other groups, and the difference was statistically significant (p=0.048). The mean PUQE score of those with a history of GBC in the previous pregnancy was 6.5±2.8, and the difference was statistically significant (p=0.034<0.05).
	Conclusion: Dominant temperament is a factor for the frequency and severity of nausea-vomiting during pregnancy.
	People with dominant temperament are more inclined to live in the same city with their families and need psychosocial support from the environment in coping with nausea and vomiting.
	In patients living in the same city with both families, the prevalence of dominant temperament and indirectly severe nause and vomiting is higher.
	The severity of nause and vomiting is more common in patients with a personality definition that is easily angered personal temperament characterictics are also a factor of the frequency and severity of nausea and vomiting during pregnancy.

Keywords: Dominant temperament, Nausea, Pregnancy, Vomiting, PUQE