Malzeme bilimindeki gelişmelerin mimarlık disiplini üzerine etkileri: Akıllı malzemeler
The impact of developments in material science on the disciplineof architecture: Smart materials
Yazar: SEVGİ TEMEL
Danışman: DOÇ. DR. SEMRA ARSLAN SELÇUK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Tasarlanan her türlü nesnenin en önemli bileşenlerinden biri olan "malzeme", bilim ve teknoloji alanında yaşanan ilerlemeler ile birlikte değişim ve dönüşüm geçirmektedir. Malzeme ve malzeme biliminde meydana gelen bu gelişmeler, tüm tasarım alanlarında olduğu gibi mimarlık disiplininde de paradigmatik özelliklere sahip yenilikçi ve yüksek performanslı malzemelerin üretimine olanak tanımaktadır. Yenilikçi malzemeler olarak nitelendirilen "akıllı malzemeler" de gelişmiş bir teknolojinin sonucudur. Akıllı malzemeler; çevresindeki potansiyelleri algılayan, işleyen ve tepki verebilen dinamik malzemelerdir. Yaşam kalitesini iyileştirmeyi hedefleyen bu malzemelerin yapı sektöründe kullanılması ile enerji korunumunun sağlanması, bina dayanıklılığının ve güvenilirliğinin iyileştirilmesi, bakım-onarım maliyetlerinin azaltılması gibi konularda yenilikçi uygulamalar gerçekleştirilmektedir. Bu kapsamda, malzeme bilimindeki gelişmelerin mimarlık disiplinindeki etkilerinin neler olduğu/olabileceği sorusunun cevaplarının arandığı bu tez çalışmasında akıllı malzemelerin mimari uygulamalardaki yeri ve potansiyelleri irdelenmiş ve söz konusu malzemelerin mimariyi şekillendirmede kullanılan geleneksel malzemelerin yerine sunduğu alternatifler tartışılmıştır. Bu amaçla bu çalışma, malzeme bilimi ve mimarlık çerçevesinde detaylandırılmış ve akıllı malzemeler ile sınırlandırılmıştır. Yapılan alan çalışmasında mimaride mevcut akıllı malzemeler ana hatlarıyla ortaya konmuş ve örnekler ışığında bu malzemelerin sunduğu yenilikler incelenmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda,  akıllı malzemelerin, binaların tasarım-yapım-kullanım sürecinde, doğadaki potansiyeller ile dinamik bir bağ oluşturarak "performatif özellikler" sunduğu, binaların yapısal performansını iyileştirdiği, kullanıcı konforuna katkı sunduğu ve enerji tüketimini optimize etme konusunda üstün özelliklere sahip olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
"Material", one of the most important components of any designed object, undergoes change and transformation with the advances in science and technology. These developments in materials and materials science have enabled the production of innovative and high performance materials with paradigmatic features in the discipline of architecture as well as in all design fields. "Smart materials", which are described as innovative materials, are also the result of an advanced technology. Smart materials are dynamic materials that can perceive, process and react to the potentials around them. By using these materials, which aim to improve the quality of life, in the construction sector, innovative applications have been developed in subjects such as providing energy conservation, improving building durability and reliability, and reducing maintenance and repair costs. In this context, the place and potential of smart materials in architectural applications were examined in order to answer the question of what the effects of the developments in materials science in the architectural discipline are / could be, and the alternatives offered by these materials instead of traditional materials used in shaping architecture were discussed. For this purpose, this study is detailed within the framework of materials science and architecture and limited to smart materials. In the field study, the smart materials available in architecture were outlined and the innovations offered by these materials were examined in the light of examples. As a result of the evaluations made, it was concluded that smart materials provide "performative features" by creating a dynamic connection with the potentials of nature, improve the structural performance of buildings, contribute to user comfort and have superior properties in optimizing energy consumption during the design-construction-use process of the buildings.