Gebelerde yalnızlık algısı, depresyon, doğum korkusu ve ilişkili faktörler
Perceived loneliness, depression, fear of birth and related factors in pregnant women
Yazar: CANAN YÖRÜKOĞLU
Danışman: PROF. DR. AYTEN TAŞPINAR
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Depresif belirtiler = Depressive symptoms ; Depresyon = Depression ; Gebelik = Pregnancy ; Gebelik öncesi bakım = Preconception care ; Yalnızlık = Loneliness

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı; gebelerde yalnızlık algısı, depresyon, doğum korkusu ve ilişkili faktörlerin belirlenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma analitik-kesitsel olarak Temmuz 2022-Mayıs 2023 tarihleri arasında Pamukkale Üniversitesi Sağlık Araştırma Uygulama Merkezi'nde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın evrenini bu merkeze başvuran gebeler, örneklemini ise 335 gebe oluşturmuştur (n=335). Veriler araştırmacı tarafından hazırlanan Gebe Tanıtım Formu, Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği A Versiyonu kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistikler olarak yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma ve minimum-maksimum değerler verilmiştir. Sayısal verilerin normal dağılıma uygunluğu için Kolmogorov-Smirnov testi uygulanmıştır. Normal dağılım gösteren veriler student t testi, One Way Anova testi ve Pearson Korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Post hoc analizi olarak Tukey testi yapılmıştır.
Bulgular: Araştırmamıza katılan gebelerin yaş ortalaması 29,9±5,19 (min:19, maks:44) olup, %39,4'ü 25-29 yaş grubundadır. Gebelerin %39,1'i lise mezunudur. Gebelerin Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği toplam puan ortalaması 31,128±20,01 olup, Sosyal Yalnızlık alt boyutundan alınan puan ortalaması 10,35±6,86, Duygusal Yalnızlık-Aile alt boyutundan 9,84±7,61 ve Duygusal Yalnızlık-Romantik alt boyutundan 10,93±7,88'dir. Gebelerin Beck Depresyon Ölçeği puan ortalaması 12,22±13,12, Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği puan ortalaması 35,29±37,01'dir. Gebelerin Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği toplam puanı ile Beck Depresyon Ölçeği toplam puanı ve Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği toplam puanı arasında pozitif yönde, yüksek düzeyde; Beck Depresyon Ölçeği toplam puanı ile Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği toplam puanı arasında pozitif yönde,  çok  yüksek  düzeyde  bir  ilişki  olduğu  saptanmıştır  (p=0,000). Gebelerin sosyodemografik özelliklerinden ilkokul/ortaokul mezunu olanların, çalışmayanların, gelir durumunu kötü algılayanların, altı yıl ve üzerinde evlilik yılı olanların, eşi okuryazar/ilkokul/ortaokul mezunu olanların yalnızlık düzeylerinin daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05). Obstetrik özelliklerinden ise gebelik haftası 37 ve üzeri olanların, gebeliği planlı olmayanların, gebelik sayısı iki, doğum sayısı ve yaşayan çocuk sayısı bir olanların, gebelikte doğuma ilişkin eğitim almayanların ve eş ile uyumu kötü/orta düzeyde olanların yalnızlık düzeylerinin yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05).
Sonuç: Çalışmamızda gebelerin sosyal ve duysal yalnızlık düzeyleri ile depresyon ve doğum korkusu düzeylerinin düşük düzeyde olduğu tespit edilmiş olup, gebelerde yalnızlık düzeyi arttıkça depresyon ve doğum korkusu düzeylerinin de arttığı saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Depresyon, Doğum korkusu, Gebe, Yalnızlık.

Abstract:
Objective: To determine perceived loneliness, depression, fear of birth and related factors in pregnant women.
Material and Methods: This analytical-cross-sectional study was performed in Pamukkale University Healthcare Research and Training Center between July 2022 and May 2023. The study population included all pregnant women presenting to the center and the study sample included 335 pregnant women (n=335). Data were collected with a descriptive characteristics form, The Social and Emotional Loneliness Scale, The Beck's Depression Inventory and The Wijma Delivery Expectancy/Experience Scale-A. Obtained data were evaluated with percentages, mean, standard deviation, minimum-maximum values. Kolmogorov-Smirnov test was utilized to test the normality of the data. Normally distributed data were evaluated with Student t-test, One-Way ANOVA and Pearson correlation test. Tukey test was employed for Post hoc analysis.
Results: The mean age of the women was 29,9±5,19 years (min:19; max:44) and 39,4% were aged 25-29 years. Also, 39,1% were high school graduates. The mean score on the Social and Emotional Loneliness Scale was 31,128±20,01 and the mean scores on its subscales of social loneliness, emotional-family loneliness and emotional-romantic loneliness were 10,35±6,86, 9,84±7,61 and 10,93±7,88 respectively. The mean scores on the Beck's Depression Inventory and The Wijma Expectancy/Experience Scale-A were 12,22±13,12 and 35,29±37,01respectively. Social and emotional loneliness had a high, positive correlation with Depression and fear of birth. Depression had a very high, positive correlation with the fear of birth (p=0,000). The women who graduated from primary school/secondary school, were unemployed, had a perceived low income, were married for six years or more and had literate spouses or spouses graduating from primary/secondary school had significantly higher levels of loneliness (p<0,05). The women who had gestation of 37 weeks or more, two pregnancies, one delivery and one live child, did not receive education about delivery during their pregnancy and had poor/moderate compatibility with their spouses had significantly more severe loneliness (p<0,05).
Conclusion: The pregnant women had mild social/emotional loneliness, depression and fear of birth, but as their loneliness increased so did their fear of birth.
Key Words: Depression, Fear of Birth, Loneliness, Pregnant.