Rasyonda beyaz sorgum danesi kullanımının yumurtlayan bıldırcınlarda performans ve yumurta kalitesi üzerine etkisi
The effect of using white sorghum grain in diet on performance and egg quality in laying quails
Yazar: MUSTAFA TAHA ÇİNİ
Danışman: PROF. DR. OSMAN OLGUN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı / Yemler ve Hayvan Besleme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma rasyonda farklı seviyelerde beyaz sorgum danesi kullanımının yumurtlayan bıldırcınlarda performansa ve yumurta kalitesine etkisini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışma rasyonda %0, 5, 10, 20, 30, 40 ve 50 seviyelerinde beyaz sorgum danesi kullanımının oluşturduğu, her birinde üç dişi bıldırcın bulunan sekiz tekerrürlü yedi muamele grubunda yürütülmüştür. Otuzüç haftalık yaşta toplam 168 adet dişi bıldırcın oniki hafta boyunca deneme rasyonları ile serbest olarak yemlenmişlerdir.
Deneme sonucu itibariyle yumurtlayan bıldırcınların rasyonlarında beyaz sorgum danesi kullanımı canlı ağırlık, yumurta verimi, yumurta ağırlığı, yumurta kitlesi ve yemden yararlanma oranını etkilememiş (P>0.05), ancak yem tüketimi (P<0.01) %30 beyaz sorgum danesi seviyesinde düşmüş ve rasyonda %50 seviyesinde beyaz sorgum danesi kullanımı ile canlı ağırlık değişimi önemli derecede yüksek bulunmuştur (P<0.01). 
Relatif kabuk ağırlığı, kabuk kalınlığı, ak indeksi, Haugh birimi yumurtlayan bıldırcın rasyonlarında beyaz sorgum danesi kullanımından etkilenmemiştir (P>0.05). Kırık-çatlak yumurta oranı rasyonda %50 ve sarı indeksi ise %5-30 seviyelerindeki beyaz sorgum danesi kullanımı ile artmıştır (P<0.05). Deneme sonu itibariyle yumurta sarısı Roche skala skoru ve a* değeri rasyonda beyaz sorgum kullanımı ile, yumurta sarısı b* değeri ise rasyonda %20 ve üzeri seviyede beyaz sorgum danesi kullanımı ile azalmıştır (P<0.01).  Yumurta sarısı L* değeri ise etkilenmemiştir (P>0.05). 
Sonuç olarak yumurtlayan bıldırcın rasyonlarında beyaz sorgum danesinin %30 seviyesine kadar kullanılabileceği, ancak beyaz sorgum danesinin yumurta sarısı rengi üzerine olan olumsuz etkisinin giderilmesi amacıyla rasyona renk verici doğal katkı maddelerinin kullanılması gerekmektedir.

Abstract:
This study was carried out to determine the effect of using different levels of white sorghum grain in the diets on performance and egg quality in laying quails. The study was conducted in seven treatment groups with eight replications, each containing three female quails, using white sorghum grains at 0.5, 10, 20, 30, 40 and 50% levels in the diet. A total of 168 female quails at the age of 33 weeks were fed ad-libitum with trial diets for twelve weeks.
As a result of the experiment, using of white sorghum grain to the diets of laying quails did not affect the body weight, egg production, egg weight, egg mass, and feed conversion ratio (P>0.05), but feed intake (P<0.01) was decreased at the level of 30% white sorghum grain. The body weight change was found to be significantly higher with the use of 50% white sorghum grain (P<0.01), compared to other groups.
Relative eggshell weight, eggshell thickness, albumin index, Haugh unit were not affected by the use of white sorghum grain in laying quail diets (P>0.05). The rate of broken-cracked eggs increased by 50% and the yolk index increased with the use of white sorghum grains at the levels of 5-30% (P<0.05). At the end of the experiment, the Roche scale score and a* value of yolk decreased with the use of white sorghum in the diet, and the b* value of yolk decreased with the use of white sorghum grains at a level of 20% or more in the diet (P<0.01). The yolk L* value was not affected (P>0.05).
As a result, white sorghum grain can be used up to 30% in laying quail diets, but natural colourant additives to the diet should be used in order to eliminate the negative effect of white sorghum grain on yolk colour.