Kentsel dönüşüm alanlarında afet riskini azaltmaya yönelik farklı ölçeklerde uygulama önerilerinin geliştirilmesi: Bayraklı-İzmir örneği
Developing implementation proposals at different scales for disaster risk reduction in urban transformation areas: The case of Bayraklı-Izmir
Yazar: IRMAK ÖZKAYMAKCI
Danışman: DOÇ. DR. NESLİHAN KARATAŞ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı / Kentsel Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Deprem riski = Earthquake risk

Özet:
Birçok aktif fayı bulunan bir deprem kuşağı bölgesinde yer alan ülkemiz için hayatlarımızın her anında deprem tehlikesi bulunmaktadır. İnsanların yaşayabileceği deprem kaynaklı fiziksel, ekonomik, sosyal ve psikolojik açıdan birçok sorunun yaşanma potansiyeli de oldukça fazla olmaktadır.  Son yıllarda ülkemizde meydana gelen 1999 Marmara ve Düzce depremleri, 2011 Van depremi, 2020 Ege Denizi depremi ve 2023 Gaziantep-Kahramanmaraş depremleri oldukça çok sayıda can ve mal kaybına yol açmış ve büyük kayıplara neden olmuştur. Tekrar aynı kayıpların yaşanmaması adına depremin yıkıcı etkilerini en aza indirmek amacıyla bu çalışmada, 30 Ekim 2020 tarihinde meydana gelen Ege Denizi depremi sonucunda en çok hasarı alan Bayraklı ilçesi çalışma alanı olarak seçilmiş ve deprem sonrası hızlıca kentsel dönüşüm sürecine giren bu alanda bulunan yapılar ve alan özellikleri incelenmiş
Sağlıklı ve depreme dayanıklı kentler tasarlamak için farklı disiplinlerin ortak şekilde hareket etmesi önem arz etmektedir. Bir yapı tek başına gibi görünse de bu gibi birden çok yapının bir araya gelmesi ile farklı ölçeklerden (mahalleden kent ölçeğine) oluşan kavramlar ile yeni bir sistem yaratılmaktadır. Bu nedenle çalışma alanı yapı ölçeği, ada ölçeği, 1/1000 ölçek, 1/5000 ölçek, 1/25000 ölçek ve 1/100000 ölçekten oluşan analizler ile incelenmiş ve analiz sonucunda belirlenen en riskli bölgelerde risk azaltmaya yönelik tasarım ve planlama önerileri getirilmiştir. 
Çalışma sonucunda farklı disiplinlerin bir arada çalışması ile birlikte farklı ölçekte çalışmalar yapılması sonucunda dönüşüm çalışmalarında uyulması gereken kriterler belirlenerek, sağlıklı ve yaşam kalitesi yüksek kentler yaratılması hedeflenmiş olup afete hazır ve dirençli bir kent planlamasının mümkün olabilirliği irdelenmiştir.

Abstract:
Our country, which is located in an earthquake zone with many active faults, has an earthquake hazard at every moment of our lives. The potential for many earthquake-related physical, economic, social, and psychological problems that people may experience is quite high.  The Marmara and Düzce earthquakes of 1999, the Van earthquake of 2011, the Aegean Sea earthquake of 2020, and the Gaziantep-Kahramanmaraş earthquake of 2023, which have occurred in our country in recent years, have caused a large number of casualties and property damage. In order to minimize the destructive effects of the earthquakes and to avoid the same losses again, this study selected Bayraklı district, which suffered the most damage as a result of the Aegean Sea earthquake that occurred on 30 October 2020, as the study area and examined the buildings and area characteristics of this area, which rapidly entered the urban transformation process after the earthquake.
Different disciplines need to work together to design healthy and earthquake-resistant cities. Although a building may seem to stand alone, the coming together of several such buildings creates a new system with concepts consisting of different scales (from neighborhood to city scale). For this reason, the study area has been analyzed at building scale, island scale, 1/1000 scale, 1/5000 scale, 1/25000 scale and 1/100000 scale and design and planning proposals have been made to reduce risk in the most vulnerable areas identified as a result of the analysis. 
As a result of the study, it aims to create healthy cities with a high quality of life by determining the criteria to be followed in the transformation works as a result of the collaboration of different disciplines at different scales, and the possibility of disaster preparedness and resilient urban planning is explored.