8.sınıf öğrencilerinin ürettiği tartışma metinlerinde vurgulayıcı ve kaçınsama üstsöylem belirleyicileri
The usage of metadiscourse markers of boosters and hedges in argumentative texts produced by 8th grade students
Yazar: ECE KARAZ
Danışman: PROF. DR. ELÇİN YILMAZ
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Yazma becerisi = Writing skills ; Üstsöylem = Metadisclosure

Özet:
Üstsöylem (Metadiscourse) alanyazında Adel tarafından "söylem hakkındaki söylem" olarak tanımlanmaktadır. Hyland ise üstsöylemi bir metin üreticisinin metnin içeriğiyle ya da metin alıcısıyla ilişkisini düzenlemek için kullandığı dilsel araçlar olarak tanımalar. Kaçınsama üstsöylem belirleyicileri metin üreticisinin görüşüne ait tüm sorumluluğu almaktan geri durduğu durumlarda kullanılır. Vurgulayıcı üstsöylem belirleyicileri ise metin üreticisinin önermesine ait tüm sorumluluğu aldığı ve önermesinin kesinliğini vurguladığı durumlarda kullanılmaktadır. Metin üreticisi, üstsöylem belirleyicileri aracılığıyla metin alıcısını metnin nasıl okunması, nasıl yorumlanması ve metne nasıl reaksiyon verilmesi konusunda yönlendirir. Bu yönlendirme metnin ikna ediciliğini artırır. Bu nedenle de tartışma (ikna) metinlerinde üstsöylem belirleyicilerinin kullanımına daha fazla rastlanılmaktadır. Çalışmanın amacı 8.sınıf öğrencilerinin tartışma metinlerinde bilgiyi düzenlemek adına kullandıkları vurgulayıcı ve kaçınsama üstsöylem belirleyicilerinin nasıl kullanıldığını tespit etmektir. Bu bağlamda Alacakaya Ortaokulunda 2023-2024 eğitim-öğretim yılında eğitim gören otuz 8.sınıf öğrencisinin ürettiği yüz elli tartışma metninde yer alan vurgulayıcı ve kaçınsama üstsöylem belirleyicileri incelenmiştir. Vurgulayıcı üstsöylem belirleyicileri Urbanova'nın  vurgulayıcı sınıflandırmasına göre, kaçınsama üstsöylem belirleyicileri Hyland'ın  üstsöylem sınıflamasına göre incelenmiş ve Antconc 3.3. işlemleme aracı ile sorgulanmıştır. Çalışmada nitel analiz yöntemlerinden betimsel analiz ve nicel analiz yöntemlerinden sıklık analizi kullanılmıştır. Çalışma sonucunda elde edilen bulgular doğrultusunda 8.sınıf öğrencileri tarafından üretilen tartışma metinlerinde kaçınsama belirleyicilerinin (f.555) frekans değeriyle vurgulayıcılardan (f.371) daha fazla kullanıldığı gözlemlenmiştir.

Abstract:
Metadiscourse is defined as "discourse about discourse" in the literature. Hyland defines discourse markers as linguistic devices used by a text producer to organize the relationship between the content of the text and its reader. Hedges metadiscourse markers are used when the writer refrains from taking full responsibility for their opinion. In the other hand, boosters metadiscourse markers are employed when the writer assumes full responsibility for their proposition and emphasizes its certainty. Through metadiscourse markers, the author guides the reader on how the text should be read, interpreted, and reacted to. This guidance enhances the persuasiveness of the text. Therefore, the use of metadiscourse markers is prevalent in argumentative texts. The aim of the study is to determine how 8th grade students use metadiscourse markers of boosters and hedges in argumentative texts to organize information. In this context, metadiscourse markers of boosters in one hundred fifty discussion texts produced by thirty 8th grade students studying at Alacakaya Middle School during the 2023-2024 academic year were interrogated according to Urbanova's classification of emphasis, and metadiscourse markers of hedges were examined according to Hyland's metadiscourse classification using the Antconc 3.3 processing tool. The study utilized descriptive analysis as a qualitative analysis method and frequency analysis as a quantitative analysis method. As a result of the study, it was observed that metadiscourse markers of hedges (f.555) were used more frequently than markers of boosters (f.371) in discussion texts produced by 8th grade students.