CMT yöntemi ile 5XXX ve 6XXX serisi alüminyum sacların birleştirilebilirliğinin incelenmesi
Investigation of combinability of 5XXX and 6XXX series aluminum sheet with CMT method
Yazar: ÖZGÜR YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. FARUK VAROL ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ERMAN FERİK
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Alüminyum = Aluminum ; Soğuk model = Cold model ; Çekme dayanımı = Tensile strength

Özet:
Son 10 yılda özellikle otomotiv endüstrisinde araç ağırlığının hafifletilmesi çalışmaları, yakıt tasarrufu ve yolcu güvenliği vb. çalışmaları artarak devam etmektedir. Bu alanda yüksek mukavemetli çeliklerin kullanılması ya da daha düşük yoğunluğa ve ağırlığa sahip olan alüminyum alaşımlarının kullanılması yönünde çalışmalar sürmektedir. Alüminyum alaşımlarının sahip olduğu düşük ağırlık, yüksek dayanım, korozyon direncinin fazla olması vb. özellikler ile çeşitli endüstri alanlarında kullanımı yaygınlaşmaktadır. 
Alüminyum alaşımları özellikle Süper plastik şekillendirme (SPF) adı verilen çok karmaşık şekilli ince kesitli levha parçalar üretmek için kullanılan uygulamalarda havacılık alanında popülerleşmiştir. Bu uygulama havacılıkta kullanılmış ve bazı uçakların kanat uçlarında bu yöntemle üretilen parçalar kullanılmaya başlanmıştır. Alüminyum alaşımları polimer matrisli kompozitlerin yaygınlaşmasına kadar uçakların gövde yapılarının üretiminde kullanılan ana malzemelerdi. Bazı uçak türlerinin ağırlıkça yaklaşık %50si polimer matriks kompozitlerle üretilmiştir. Bu malzemeler alümiyum alaşımlarına göre daha hafif, ayrıca yorulma ve korozyona daha dayanıklılar. Alüminyum üreticileri ise daha hafif ve daha ucuz alüminyum alaşımları üretme konusunda çalışmaktadır.  
5XXX serisi alüminyum alaşımları sahip olduğu iyi şekil alabilirlik, kaynaklanabilirlik, mükemmel korozyon direnci ile çeşitli endüstri alanında kullanılmaktadır. 6XXX serisi alüminyum alaşımları sahip olduğu kaynak kabiliyeti, iyi şekillendirilebilirlik, işlenebilirlik ve iyi korozyon direnci ile çeşitli endüstri alanında kullanılmaktadır. CMT yöntemi sahip olduğu çok iyi boşluk doldurma kapasitesi, çok az çapak oluşumu, çok düşük ısı girdisi, ana malzeme ve dolgu malzemesi için %50 daha az eriyik oluşumu vb. özellikleri ile son 10 yılda özellikle otomotiv sektöründe yaygın olarak kullanılmaktadır.
Bu çalışmada otomotiv, uçak, uzay, savunma ve yapı endüstrisinde kullanılan alüminyum çeşitlerinden 6XXX serisi alüminyum alaşımı olan 6061-T6 alüminyum sac ile basınçlı kaplar, hidrolik uygulamaları, gemi inşa ekipmanları ve otomotiv sektöründe kullanılan alüminyum çeşitlerinden 5XXX serisi alüminyum alaşımı olan 5754 alüminyum sacının CMT yöntemi ile birleştirilebilirliği ve karakterizasyonu amaçlanmaktadır. Diğer kaynak yöntemlerinden farklı olan CMT yönteminde, 6XXX ve 5XXX alüminyum saclarının farklı akım şiddetleri, farklı kaynak ilerleme hızları, farklı koruyucu gaz debileri, farklı kaynak torç açılarından birleştirilebilirliği ve mekanik özellikleri incelenecektir. Ayrıca makroyapı, mikroyapı, mikrosertlik, SEM ve EDS incelemeleri de yapıldı.

Abstract:
Evaluation of the last 10 small-scale manufacturing industries, to be reviewed and the traveler's etc. continues to work. This area describes the use of high-strength steels or the use of aluminium, which has a higher density. It is what aluminum alloys have, high strength, high wear resistance, etc. The use of features and material appearance is not widespread. 
Aluminum alloys have become popular in aerospace, especially in applications used to produce thin section sheet parts with very complex shapes, called Superplastic forming (SPF). This application has been used in aviation and parts produced by this method have begun to be used in the wing tips of some aircraft. Aluminum alloys were the main materials used in the manufacture of aircraft fuselage structures until polymer matrix composites became widespread. About 50% by weight of some aircraft types are produced with polymer matrix composites. These materials are lighter and more resistant to fatigue and corrosion than aluminum alloys. Aluminum manufacturers are working on producing lighter and cheaper aluminum alloys.
5XXX series aluminum alloys are used in various industries with their good visibility, weldability and excellent corrosion options. 6XXX series aluminum alloys are used in various industries with their welding, good formability, machinability and good corrosion protection. The very good filling capacity of the CMT method, very little burr formation, very low heat input, 50% less molten material for the base material and material, etc. It is widely used in the last 10 industrial sectors with its features.
In this study, it is aimed to characterize the health and characterization of 5754 aluminum sheet, which is 6XXX series aluminum alloys from automotive, aircraft, space, defense and construction type61- aluminum types, and 5XXX series aluminum alloy, which is used in shipbuilding equipment and automotive industry, by CMT method. The CMT method, which is different from other sources, will have different standard speeds, different safety measures, different weather conditions, and its mechanical properties will be good. In addition, macrostructure, microstructure, microhardness, SEM and EDS examinations were also performed.