Ağır COVİD-19 pnömonisi tanısı alan hastalarda sitokin adsorbsiyon kolonu uygulamasının klinik ve biyokimyasal parametreler üzerine etkisi
Effect of adsorption column application on clinical and biochemical parameters in patients diagnosed with severe COVID-19 pneumonia
Yazar: BURAK ERBAĞCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLSEREN ELAY
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Pandemiler = Pandemics ; Pnömoni = Pneumonia ; Sitokinler = Cytokines ; Tedavi = Treatment

Özet:
Amaç: Çalışmamızda ağır Covid-19 pnömonisi tanısı alan hastalarda sitokin adsorbsiyon kolonu uygulamasının klinik ve biyokimyasal parametreler üzerine etkisi, ölüm ve kısa süreli sağkalım ile ilişkisi değerlendirilmiştir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi İç Hastalıkları 16 yataklı Covid-19 Yoğun Bakım Ünitesi'nde (YBÜ) 01.04.2020 ile 31.12.2020 tarihleri arasında, 18 yaş üstü, yaşam beklentisi 48 saatin üzerinde olan, PCR testi ile Covid-19 tanısı aldıktan sonra 24 saat içerisinde ağır Covid-19 pnömonisi nedeniyle yoğun bakım ünitesine kabul edilen hastalar değerlendirilmiştir. Bu hastalar içerisinde akut böbrek yetmezliği olan ve bu nedenle sürekli renal replasman tedavisi (SRRT) alan hastalardan sitokin fırtınası gelişen ve sitokin adsorbsiyon kolonu (Cytosorb®) uygulaması yapılan 30 hasta araştırmaya dahil edilmiştir. Sayısal değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu Shaphiro Wilk testi ile test edilmiştir. Analizlerde SPSS 22,0 Windows versiyon paket programı kullanılmıştır. P< 0,05 anlamlı kabul edilmiştir. Yaşam sürelerinin tahmini için Kaplan Meier yöntemi kullanılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya alınan hastaların ortalama yaşı 58 (19 -84 ) olarak tespit edildi. Hastaların 23'ü (% 76,3) erkek olup 7 hasta (% 23,7) kadındı. Hastaların yoğun bakım ünitesinde ortalama yatış günü 18,62 ± 11,56 olarak hesaplanmıştır. APACHE 2 Skoru ortalama 19,5 ± 7,52, SOFA skoru ortalama 11,25 ± 3,15 olarak bulunmuştur. Hastaların pH değerleri incelendiğinde YBÜ'ye yatış anı ve yatışın 24. Saatindeki ölçümler arasından anlamlı ilişki saptanmıştır (p=0,008). Elektrolitler incelendiğinde YBÜ'ye yatış anı ve yatışın 24. saatindeki potasyum, magnezyum, fosfor ölçümleri arasında anlamlı ilişki izlenmiştir (p=0,008) (p=0,001) (p=0,014). Böbrek fonksiyonlarına bakıldığında üre ve kreatinin ölçümlerinin YBÜ'ye yatış anı ve yatışın 24. saatindeki değerleri arasında anlamlı ilişki saptanmıştır (p=0,001) (p=0,001).
Sonuç: Çalışmaya alınan hastaların hemodinamik parametreleri (kan basıncı, vazotropik inotrop skoru ) YBÜ'ye yatış ve 24. saatindeki  düzeyleri kendi içinde kıyaslandığında anlamlı farklılık görülmemiştir. Etkin SRRT sonrası asidoz ve elektrolit imbalansı düzelmiş olup inflamatuar sitokinlerin vücuttan uzaklaştırılması sonrası akut faz reaktanlarında gerileme göze çarpmıştır. Hemogram parametrelerine bakıldığında lökosit ve trombosit düzeyleri antibiyotik tedavi ve inflamatuar yanıtın bastırılmasına sekonder olarak gerilemiştir

Anahtar Kelimeler: Renal replasman tedavisi, COVİD-19, Cytosorb®, pnömoni

Abstract:
Aim: Effect of cytokine adsorption column application on clinical and biochemical parameters, and its relationship with death and short-term survival in patients diagnosed with severe Covid-19 pneumonia were evaluated.
Materials and Methods: The study was carried out in Gaziantep University Şahinbey Research and Application Hospital Internal Medicine 16-bed Covid-19 Intensive Care Unit (ICU) between 01.04.2020 and 31.12.2020, over 18 years old, with a life expectancy above 48 hours, diagnosed with Covid-19 by PCR test positivity. Thirty patients with acute renal failure who were admitted to the intensive care unit due to severe Covid-19 pneumonia within 24 hours and who received continuous renal replacement therapy (CRRT) for this reason, who developed cytokine storm and who underwent cytokine adsorption column (Cytosorb®) application were included in the study. The conformity of the numerical variables to the normal distribution was tested with the Shaphiro Wilk test. SPSS 22.0 Windows version package program was used in the analysis. P< 0.05 was considered significant. Kaplan Meier method was used to estimate the lifespan.
Results: The mean age of the patients in the study was 58 (19 -84). Twenty-three (76.3%) of the patients were male and 7 patients (23.7%) were female. The mean hospitalization day of the patients in the intensive care unit was calculated as 18.62 ± 11.56. The mean APACHE 2 score was 19.5 ± 7.52, and the SOFA score was 11.25 ± 3.15 on average. When the pH values of the patients were examined, a significant correlation was found between the measurements at the time of admission to the ICU and the measurements at the 24th hour of hospitalization (p=0.008). When the electrolytes were examined, a significant correlation was observed between the measurements of potassium, magnesium and phosphorus at the time of admission to the ICU and at the 24th hour of admission (p=0.008) (p=0.001) (p=0.014). When the kidney functions were examined, a significant correlation was found between the values of urea and creatinine measurements at the time of admission to the ICU and at the 24th hour of admission (p=0.010) (p=0.001).
Conclusion: When the hemodynamic parameters (blood pressure, vasotropic inotrope score) of the patients in the study were compared within themselves, there was no significant difference between the levels of admission to the ICU and that of 24th hour. Acidosis and electrolyte imbalance improved after effective CRRT, and acute phase reactants regressed after removal of inflammatory cytokines from the body. Considering the hemogram parameters, leukocyte and thrombocyte levels improved secondary to antibiotic treatment and suppression of the inflammatory response.

Keywords: Renal replacement therapy, COVID-19, Cytosorb®, pneumonia