Çalışma hayatında kadının kadına şiddeti: Kraliçe arı sendromuna yönelik bir değerlendirme
Violence of women against women in working life: An evaluation of queen bee syndrome
Yazar: KÜBRA YİĞİT
Danışman: DOÇ. DR. MÜNİRE TEMEL
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın ve Aile Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Toplumun her alanında olduğu gibi kadının var olma çabası ve başarısı çalışma hayatında da kendini göstermektedir. Geleneksel toplum yapısı ve cinsiyet ayrımcılığı birçok şekilde kadının çalışma hayatında engel oluşturmaktadır. Bu engellerin bir kısmı da kadınların hemcinsleri tarafından yapılmaktadır.  Yönetici pozisyondaki kadınların diğer çalışan kadınlara yarattığı zorluklar 'Kraliçe Arı Sendromu' olarak tanımlanmıştır. Bu çalışmanın amacı çalışma hayatındaki kadınların karşılaştığı zorluklardan biri olan Kraliçe Arı Sendromunu ve İşe Bağlı Duygusal Tükenme ile ilişkisini ayrıntılı şekilde ele almaktır. Çalışma Nisan- Temmuz 2023 tarihleri arasında Türkiye genelinde 173 kadın çalışan ile yürütülmüştür. Çalışma verileri online ortamda  web tabanlı anket uygulaması ile elde edilmiştir.  Veri toplama araçları olarak  ''Kişisel Veri formu'', "Kraliçe Arı Sendromu Ölçeği" ve "İşe Bağlı Duygusal Tükenmişlik Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler SPSS 22 programı ile değerlendirilmiştir. Çalışma verilerinin analizi sonucunda farklı sektörlerde  kraliçe arı sendromunun mevcut olduğu ve kraliçe arı sendromu gösteren yöneticilerle çalışan kadınlarda işe bağlı duygusal tükenmenin arttığı bulunmuştur. Yapılan regresyon analizi ile kraliçe arı sendromunun işe bağlı duygusal tükenme üzerinde etkisi olduğu da ortaya konmuştur.  Örgütlerde kraliçe arı sendromunun varlığı araştırılmalı, maruz kalan kadın çalışanların desteklenmesi ve sendromun önlenmesine yönelik hem yönetim görevinde çalışanlar hem de diğer çalışanlara yönelik girişimler hayata geçirilmelidir.

Abstract:
As in every area of society, women's efforts to exist and their success are also evident in working life. Traditional social structure and gender discrimination create obstacles in women's working lives in many ways. Some of these obstacles are caused by fellow women. Other working women in executive roles face challenges such as Queen Bee Syndrome. The aim of this study is to discuss in detail queen bee therapy, one of the difficulties encountered in the work option, and the relationship between work-related emotional collapse and this syndrome. The research was conducted with 173 female employees across Türkiye between April and July 2013. Study data was obtained online via web-based survey application. "Personal Data Form", "Queen Bee Syndrome Scale" and "Work-Related Emotional Exhaustion Scale" were used as data collection tools. The data were evaluated in the SPSS 22 PACKET program. As a result of the analysis of the study data, it was found that queen bee syndrome is present in different sectors and work-related emotional exhaustion increases in women working with managers showing queen bee syndrome. Regression analysis also revealed that queen bee syndrome has an effect on work-related emotional exhaustion. The existence of Queen Bee syndrome should be investigated in organizations, and initiatives should be implemented for both management employees and other employees to support female employees who are exposed and to prevent the syndrome.