Primer hiperparatiroidi odağının preoperatif saptanmasında mrg'nin başarısı ve diğer görüntüleme yöntemlerine katkısı
The success of preoperati̇ve mri i̇n the detecti̇on of pri̇mary hyperparathyroi̇di̇sm foci̇ and i̇ts contri̇buti̇on to other i̇magi̇ng methods
Yazar: VEYSEL KAPLANOĞLU
Danışman: PROF. DR. DENİZ SÖZMEN CILIZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı / Radyasyon Bilim ve Teknoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Giriş: Primer hiperparatiroidizm (PHPT), sekonder ve tersiyer nedenlerin yokluğunda aşırı paratiroid hormon (PTH) salınımının yol açtığı semptomatik hiperkalsemidir. En sık neden tek paratiroid adenomu (%89) olup çoğunlukla sporadiktir. 
Hiperfonksiyone paratiroid lezyonlarının asıl tedavisi cerrahidir. Geleneksel cerrahi tedavide preoperatif lokalizasyon belirlemeye ihtiyaç duyulmaz. İlk yapılan çift taraflı boyun eksplorasyonu deneyimli cerrahlar tarafından yapıldığında %95'in üzerinde başarı şansına sahiptir. Ancak tekrarlayan servikal eksplorasyonların başarı oranı %60'a kadar düşmekte ve yüksek komplikasyon ve morbitide ile sonuçlanmaktadır. Son yıllarda geliştirilen, cerrah ve hastanın konforunu arttıran minimal invazif cerrahi yöntemler preoperatif lokalizasyon belirlemeye ihtiyacı arttırmıştır.
Amaç: PHPT odağının preoperatif saptanmasında MRG'nin başarısını son teknik gelişmeler ve literatür bilgileri ışığında değerlendirmek ve diğer görüntüleme yöntemlerine katkısını araştırmaktır 
Gereç ve Yöntem: Çalışmada Haziran 2008 ile Mayıs 2013 tarihleri arasında klinik ve laboratuvar bulguları ile PHPT düşünülüp ameliyat öncesi MRG, ultrason (US), 99mTc sestaMIBI (MIBI) sintigrafisi, 99mTc MIBI-SPECT ve 99mTc MIBI-SPECT/BT çekilerek paratiroid patolojisi ön tanısı alan, opere edilerek kesin tanısı patolojik konulan 150 hastanın 159 paratiroid lezyonu değerlendirildi. Bu hastaların 6'sında ikinci operasyona ihtiyaç duyuldu (rekuren/persistan PHPT'li 6 hastanın 7 paratiroid lezyonu).
Bulgular: Paratiroid lezyonları normal veya ektopik lokalizasyonlu; tek veya çift olarak sınıflandırıldı. MRG, US, 99mTc MIBI planar, 99mTc MIBI-SPECT, 99mTc MIBI-SPECT/CT görüntüleme yöntemlerinin tek başlarına ve birlikte kullanıldıklarındaki başarı oranları hesaplandı. 
Paratiroid lezyonlarının görüntüleme yöntemleri ile tek tek incelemesinde duyarlılık ve doğruluk oranları sırasıyla MRG için %68.2, %66.7; US için %80.3, %73; MIBI planar için %69.7, %67.3; MIBI-SPECT için %68.4,%65.8; MIBI-SPECT/CT %86.5, %80. 
Ektopik lokalizasyondaki ve çift lezyonların saptanmasındaki duyarlılık ve doğruluk oranları sırasıyla MRG için %72.7, %97,7; %38.9 %28,8 US için %54.5, %96,2; %50.0, %19,7; MIBI planar için %81.8, %98,5; %55.6, %31,8 MIBI-SPECT için %80, %98,2; %62.5, %35,1 MIBI-SPECT/CT için %87.5, %98,6; %81.1,%23,0. 
Görüntüleme yöntemleri birlikte kullanıldığında ise genel duyarlılık ve doğruluk oranları değişmektedir. MRG+US %90.2, %79.2; MRG+MIBI %82.6, %76.1; MRG+SPECT %80.7, %74; MRG+SPECT/CT %87.8, %80; USG+MIBI %94.7, %82.4; MRG+US+MIBI %96.2, %83.0; MRG+US+MIBI+SPECT %98.2, %79.4; MRG+US+MIBI+SPECT/CT %97.3, %87.1 olarak bulunmuştur.
Görüntüleme yöntemleri birlikte kullanıldığında ektopik lokalizasyondaki lezyonların genel duyarlılık ve doğruluk oranları değişmektedir. MRG+US %81,8, %98,5; MRG+MIBI %90,9, %99,3; MRG+SPECT %80,0,%98,2; MRG+SPECT/CT %87,5, %98,7; USG+MIBI; %90,9, %99,3 MRG+US+MIBI; %90,9, %99,3; MRG+US+MIBI+SPECT %100,0,%100,0; MRG+US+MIBI+SPECT/CT %100; %100,0 olarak bulunmuştur.
Sonuç: PHPT'de preoperatif odak saptamak için seçilecek görüntüleme yöntem/yöntemleri hastaya ve hastane şartlarına göre değişebilir. Konvansiyonel MRG, preoperatif ve opere olmuş hastalarda rutinde ilk görüntüleme yöntemi olmasa bile US ve MIBI'nin yetersiz kaldığı durumlarda veya özellikle ektopik lezyonların saptanmasında ek görüntüleme yöntemi olarak kullanıldığında doğruluk oranlarını artırmaktadır.

Abstract:
Introduction: Primary hyperparathyroidism (PHPT) is symptomatic hypercalcemia caused by hypersecretion of parathyroid hormone (PTH) in the absence of secondary and tertiary causes. The most common cause is single parathyroid adenoma (89%), generally being sporadical. 
Hyperfunctional parathyroid lesions are treated with surgery. In conventional surgical procedures there is no need of preoperative localization. Bilateral cervical exploration performed by experienced surgeons in treatment naïve patients has over 95%success rates. However, the success rates in repeated cervical explorations fall to 60%resulting with high complication and morbidity rates. In recent years the need of preoperative localization has increased with the development of minimal invasive surgical techniques which increases the comfort of the patient and the surgeon.
Objectives: To detect the success rate of preoperative MRI and its contribution to other imaging methods in the light of latest technical advances and literature knowledge, and its contribution to other imaging methods.
Material and methods:  Between June 2008 and May 2013, 150 patients initially diagnosed with PHPT according to clinical and laboratory findings underwent preoperative MRI, ultrasound (US), 99mTc sesta MIBI (MIBI) scintigraphy, 99mTc MIBI-SPECT and 99mTc MIBI-SPECT/CT and were finally diagnosed after 159 parathyroid lesions were surgically resected and pathologically evaluated. Of this patients 6 underwent a second surgery (7 parathyroid lesions of 6 reccurent/persistant PHPT patients).
Findings: Parathyroid lesions were normal or ectopically localized and classified as single or pair. 
The sensitivity and accuracy rates of imaging methods were found to be as follows; MRI: 68.2%, 66.7%; US: 80.3%, 73%; MIBI planar: 69.7%, %67.3; MIBI-SPECT: 68.4%, 65.8%; MIBI-SPECT/CT: 86.5%, 80%respectively.
Sensitivity and accuracy rates of ectopic and pair lesions were 72.7%, 97,7%; 38.9%, 28,8%for MRI; 54.5%, 96,2%; 50.0%, 19,7%for US; 81.8%, 98,5%; 55.6%, 31,8%for MIBI planar; 80%, 98,2%; 62.5%, 35,1%for MIBI/SPECT; 87.5%, 98,6%; 81.1%,23,0%for MIBI/SPECT-CT respectively.
General sensitivity and accuracy rates change when imaging methods are used in conjuction. MRI+US 90.2%, 79.2%; MRI+MIBI 82.6%, 76.1%; MRI+SPECT 80.7%, 74%; MRI+SPECT/CT 87.8%, 80%; USG+MIBI 94.7%, 82.4%; MRI+US+MIBI 96.2%, 83.0%; MRI+US+MIBI+SPECT 98.2%, 79.4%; MRI+US+MIBI+SPECT/CT 97.3%, 87.1%.
Sensitivity and accuracy rates of ectopically localized lesions change when imaging methods are used in conjuction. MRI+US 81,8%, 98,5%; MRI+MIBI 81,8%, 98,5%; MRI+SPECT 80,0%, 98,2%; MRI+SPECT/CT 87,5%, 98,7%; USG+MIBI; 90,9%, 99,3%, MRI+US+MIBI; 90,9%, 99,3%; MRI+US+MIBI+SPECT 100,0%, 100,0%; MRG+US+MIBI+SPECT/CT 87,5%; 98,7%.
Conclusion: Preoperative imaging methods used in PHPT may change according to patient and hospital conditions. Eventhough conventional MRI is not the primary method used in preoperative and operated cases, when US and MIBI are insufficient or especially in the detection of ectopically localized lesions accuracy rates increase with the use of MRI.