Suriyeli sığınmacıların hemşirelik hizmetleri sunumuna etkisi: Nitel bir çalışma
The impact of syrian asylum seeker on nursing services provision: A qualitative study
Yazar: AYŞE ÇİÇEK KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. ÜLKÜ BAYKAL
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Mülteciler = Refugees ; Savaş = War ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Suriye = Syria ; Yönetici hemşireler = Nurse administrators ; İç savaş = Civil war

Özet:
Bu çalışma, Suriye savaşı sonucu ülkemize gelen sığınmacıların sınır bölgede yer alan hastanelerde sunulan sağlık ve hemşirelik hizmetlerini nasıl etkilediğini ve yaşanan sorunların belirlenmesi amacıyla fenomenolojik desende nitel araştırma yöntemiyle gerçekleştirilmiştir.
Araştırmanın evrenini, sığınmacıların bulunduğu sınır bölgelerindeki illerde yer alan tüm hastaneler oluştururken; örneklemi sığınmacıların yoğun bulunduğu, çalışmanın yapılmasına izin veren ve ulaşım kolaylığı bulunan Gaziantep ilindeki bir üniversite hastanesi, beş özel hastane ve Kilis ilindeki bir devlet hastanesinde görevli 68 hemşire oluşturmuştur. Araştırmanın verileri, literatür taranarak hazırlanan yarı yapılandırılmış derinlemesine bireysel görüşme formuyla toplanarak içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Araştırmanın bulguları, hasta bakımında yaşanan değişim, hemşirelik bakımının kalitesi, hasta bakımında yaşanan sorunlar, hemşirelerin bu süreçte yaşadıkları deneyimler olmak üzere dört ana tema ve alt temalar oluşturularak incelenmiştir. Araştırma sonucunda; hastanenin sunduğu sağlık hizmetinde yaşanan değişimin özellikle hasta yoğunluğunda, yatak doluluk ve işgal oranı şeklinde ve hemşirelik hizmetlerindeki değişim; hemşirelik bakımını uygulamada güçlük yaşanması, hastalara ayrılan zamanın azalması şeklinde olduğu belirtilmiştir. Ayrıca bu süreçte hemşirelik sürecinin uygulanmaması, kaynak yetersizliği, hasta ve çalışan güvenliğinin sağlanamaması, çalışma koşullarının olumsuz yönde değişmesinin hemşirelik bakım kalitesini olumsuz etkilediği, yanısıra Suriyeli hastaların dil ve kültür farklılığının hasta bakımında önemli sorunlara neden olduğu belirtilmiştir. Hemşirelerin bu süreçte savaşta yaralananlara bakım verirken kendilerini kişisel ve mesleki anlamda daha gelişmiş hissettikleri, psikolojik olarak daha huzurlu, mutlu, doyumlu olma gibi olumlu deneyimler yaşadıkları belirlenirken; savaş bölgesinden gelen hastaların bakımına alışamama, merhamet yorgunluğu yaşama, duygusal çökkünlük ve patlama gibi psikolojik anlamda olumsuz etkilenme yaşadıkları, bunun sonucunda mesleğine karşı olumsuz tutum geliştirdikleri saptanmıştır. Bu bulgular doğrultusunda iyileştirmelerin yapılması ve ülkemizde bu konuda gerçekleştirilen ilk çalışma olması nedeniyle konuya yönelik daha kapsamlı ve farklı meslek gruplarıyla nitel ve nicel çalışmaların yapılması önerilebilir.

Abstract:
This study was carried out in phenomenological design with descriptive qualitative research method in order to determine how asylum seeker, who came to our country after the Syrian war, affected the health and nursing services offered in hospitals in the border territories and to identify the daily problems associated with it.
All the hospitals in the cities of border regions where the asylum seeker's are located constitute the universe of the research. The sampling consists of 68 nurses working in a university hospital, five private hospitals in Gaziantep and a state hospital in Kilis province, which had dense refugee population, are easier to reach and gave permission for the study. The data were collected through a semi-structured in-depth interview form prepared by in-depth analysis of the literature and analyzed by content analysis method. The findings were analyzed by creating four main themes and sub-themes: the changes in patient care, the quality of nursing care, the problems experienced in patient care, and the experiences of nurses in this process. As a result of the research, it was found that the change in the health care provided by the hospital increases the bed occupancy and occupancy rate; and the change in nursing services causes difficulty in implementing nursing care and the time spent on patients decreases. In addition, it has been stated that unpracticed nursing services, lack of resources, failure to provide patient and employee safety and negative working conditions negatively affect the quality of nursing care; and, language and culture barriers by Syrian patients lead to serious problems in patient care. It was revealed that nurses experienced positive experiences such as feeling more advanced in personal and professional sense, psychologically more peaceful, happier, and more satisfied while nursing the wounded. However, they developed some negative attitudes towards their profession since they could not get used to treating patients from war zone, felt compassion fatigue, emotional burnout and burst as a result. In the light of these findings, it is advisable to carry out further qualitative and quantitative studies with more comprehensive, various job types and different sample groups, and to execute the necessary changes as the research is the first study conducted on the matter.