Total gastrektomi cerrahisi geçiren hastaların beslenme deneyimlerinin belirlenmesi
Determination of the nutritional experiences of patients who have surgery total gastrectomy
Yazar: DERYA ŞAYIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KEVSER KARACABAY
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Gastrektomi = Gastrectomy ; Gastrointestinal hastalıklar = Gastrointestinal diseases ; Mide hastalıkları = Stomach diseases ; Mide neoplazmları = Stomach neoplasms

Özet:
Giriş: Dünya çapında oldukça önemli bir sağlık problemi olan mide kanserinin radikal tedavisi cerrahi olup total gastrektomi de bu cerrahi çeşitlerinden biridir. Hastalar, total gastrektomi sonrası yaşamlarını uzun yıllar etkileyebilen birçok beslenme deneyimi ile karşı karşıya kalmaktadır. 

Amaç: Bu çalışmada total gastrektomi cerrahisi geçiren hastaların beslenme deneyimlerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır.

Gereç ve Yöntem: Araştırma, olgubilim (fenomenolojik) araştırma tasarımı kullanılarak yapılmış nitel bir çalışmadır. Örneklemini Eskişehir Yunus Emre Devlet Hastanesi'nde total gastrektomi cerrahisi uygulanan ve en az bir ay önce taburcu olmuş olan 18 hasta oluşturdu. Araştırma verileri  01.02.2021 – 30.10.2021 tarihleri arasında "yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşme" yöntemiyle toplandı. Görüşmeler pandemi nedeniyle görsel/işitsel araçlar kullanılarak gerçekleştirildi ve kayıt altına alındı. Verilerin analizi iki araştırmacı tarafından, Heidegger felsefesi'ne (Hermenötik fenomenolojik yaklaşım) göre gerçekleştirildi. Çalışma "COREQ (COnsolidated criteria for REporting Qualitative research) kriterleri doğrultusunda gerçekleştirildi ve raporlandı. 

Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 60,55±8,30 'dür. Katılımcıların %66,7'si erkek, %33,3'ü kadın,  % 83,3'ü evli , %16,7'si bekar,  % 83,3'ü ilköğretim, %16,7'si lise mezunudur. İçerik analizi yoluyla araştırma verileri değerlendirilerek total gastrektomi geçiren hastaların beslenme deneyimleri ''İlk Beslenme Deneyimleri'', '' Beslenmeye Sorunları'' ve ''Baş etme Yöntemleri'' olmak üzere 3 tema ve 25 kategori kapsamında ifade edilmeye çalışılmıştır. 

Sonuç: Total gastrektomi sonrasında, yaşamın olmazsa olmaz bir parçası olan yemek yemek hastalar için bambaşka bir hal almıştır. Bazı hastalar mide kanserinin gelişimiyle ameliyat öncesinde olumsuz gastrointestinal deneyimler yaşadıklarından dolayı ameliyatı kendileri için bir mucize olarak görmekte iken bazı hastalar ise ameliyat sonrası yaşadıkları olumsuz deneyimler ile karşı karşıya kalmaktan muzdarip olduklarını belirtmiştir. Total gastrektomi sonrası hastalar beslenmeye yönelik (kilo kaybı, doygunluk, iştahsızlık, yeme korkusu, mide ağrısı, mide yanması, sık acıkma hissi, şişkinlik vb.) birçok gastrointestinal problem ile karşılaşmaktadır. Özellikle dumping sendromu hastalar için ne zaman gelişeceğini bilemedikleri ve yönetmekte zorlandıkları farklı bir deneyim olmuştur. Midenin tamamen alınması olumlu veya olumsuz birçok semptomu beraberinde getirmektedir. Bu durum hastaların yeni hayatlarının bir parçası haline gelmiştir. Hastaların total gastrektomi sonrası yaşadıkları deneyimlere ayak uydurmayı başarabilmeleri için hastayı da bakıma dahil eden girişlerimler planlanmalıdır.

Abstract:
Introduction: The radical treatment of gastric cancer, which is a very important health problem worldwide, is surgery, and total gastrectomy is one of these types of surgery. Patients are faced with many nutritional experiences that can affect their lives for many years after total gastrectomy. This significantly affects their quality of life.

Objective: In this study, it is aimed to determine the nutritional experiences of patients who have undergone total gastrectomy surgery.

Materials and Methods: The research is a qualitative study using a phenomenological research design. The sample consisted of 18 patients who underwent total gastrectomy surgery at Eskişehir Yunus Emre State Hospital and were discharged at least one month ago. The research data were collected between 01.02.2021 and 30.10.2021 using the "semi-structured in-depth interview" method. The analysis of the data was carried out by two researchers according to the Heidegger philosophy (Hermeneutic phenomenological approach). The study was carried out and reported in accordance with the "COREQ (CONsolidated criteria for REporting Qualitative research) criteria.

Results: The mean age of the patients was 60,55±8,30 years. %66,7 of the participants are male, %33,3 are female, %83,3 are married, %16,7 are single, %83,3 are primary school graduates and  %16,7 are high school graduates. By evaluating the research data through content analysis, the nutritional experiences of the patients who had total gastrectomy were tried to be expressed within the scope of 3 themes and 25 categories: "Initial Nutrition Experiences", "Nutrition Problems" and "Coping Methods".

Conclusion: After total gastrectomy, eating, which is an indispensable part of life, has become completely different for patients. While some patients saw the surgery as a miracle for them because they had negative gastrointestinal experiences before the operation with the development of stomach cancer, some patients stated that they suffered from the negative experiences they had after the surgery. After total gastrectomy, patients encounter many gastrointestinal problems related to nutrition (weight loss, satiety, loss of appetite, fear of eating, stomach pain, heartburn, feeling of frequent hunger, bloating, etc.). Especially for patients with dumping syndrome, it has been a different experience that they did not know when it would develop and they had difficulty in managing it. Complete removal of the stomach brings many positive or negative symptoms. This situation has become a part of the new lives of patients. In order for patients to be able to keep up with their experiences after total gastrectomy, interventions that include the patient in care should be planned.

Keywords: Gastric Cancer, Total Gastrectomy, Nutrition