Emekliliğin kadının sosyal yaşamında meydana getirdiği değişmeler üzerine bir grounded theory denemesi
A grounded theory essay on the changes in woman's social life affected by retirement
Yazar: AYÇA YAZICIOĞLU
Danışman: DOÇ.DR. ESRA BURCU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
ii ÖZET YAZICIO?LU, Ayça. Emekliliğin.Kadının Sosyal Yaşamında Meydana Getirdiği Değişmeler Üzerine Bir Grounded Theory Denemesi, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2006 Bu araştırmanın temel amacı, bireyin yaşam seyri içindeki dnemiî geçişlerden biri olan emekİiîiğin kadın emeklilerin yaşamlarında meydana getirdiği değişmelerin bir grounded theory çalışması şeklinde ortaya konmasıdır. Emeklilik dncesi dönemde kadının emekliliğe bakış açısı ve emeklilik nedenleri, emeklilikle birlikte yaşanan rol, ilişki ve aktivite kayıplarını nasıl karşıladığı ve bu durumun yaşamını nasıl şekillendirdiği ve emeklilik yaşantısına uyum sağlamasında etkili olan faktörler arastana süreci içinde tespit edilmek istenmektedir. Nitel araştırma tasarımlarından biri olan grounded theory stratejisi araştırma metoda olarak kullanılmaktadır. Araştırma kapsamım 45 yaş üstü ve devamlı bir çalışma yaşamı içinde olmuş, 20 yıl fiili hizmet yılım tamamladıktan sonra emekli olma hakkı kazanmış 10 kadın oluşturmaktadır. Araştırma ömekiemi teorik drnekleme ilkesine göre belirlenmiştir. Araştırma verileri sohbet tarza görüşme ve yan-yapılandınlmış derinlemesine görüşme teknikleri ile toplanmıştır. Veri analizi, grounded theory analizinin esasları olan sürekli karşılaştırma yöntemi ve üç tür kodlama ile yapılmıştır. Araştırma sonucu olarak kadının emeklilik sürecini açıklayan üç odak kategori belirlenmiştir. Bunlar "emekli olmaya karar vermek", "ilk geçiş", "emeklilik yaşantısına uyum" odak kategorileridir. Bu üç odak kategori çerçevesinde ulaşılan sonuca göre emekliye ayrılmasında çalışma ortamının ve ailevi ilişkilerinin rolü olan kadın, emeklilik yaşantısına ilk geçişinde ilk olarak sınırsız bir boş zaman alanı ile karşılaşmakta ve bundan memnun olmaktadır, daha sonra ise emekliliğin bir sonucu olan kayıpların farkına varmak onu bir bocalama evresine götürebilmektedir, emekliliğe uyum ise bireylerin yaşantılanndaki sosyal, kişisel ve ekonomik faktörlerinde etkisiyle boş zaman ve kayıplar arasındaki dengenin sağlanmasıyla yani belli alanlarda yeni aktiviteier ve roller kazanmakla belli alanlarda da geri çekiliş yaşamakla gerçekleşmektedir. Âasfeter sözcükler: Emeklilik, kadın emekliliği, grounded theory, emekliliğe uyum

Abstract:
İM ABSTRACT YAZICİO?LU, Ayça. A Grounded Theory Essay on The Changes in Woman 's Social Life Affected by Retirement, Master's Thesis, Ankara, 2006 The main aim- of this study was to discover the changes on the women's retirees Hfes which the retirement -one of the important taransitions in the individual life course- made. Woman's Outlook to retirement in pre-retirement period and reasons to retire, how the retiree receive the role, relation and activity losses in retirement and how this situation formed the retiree iife and the factors affected the adjustment to retirement were wanted to determine in the research process. Grounded theory strategy, which was 'one of the qualitative research design, was used as the research method. The sample was formed by 10 women over 45 years old, with continuous work history and retirement after 20 year in empioyement. The research sample was determined by theoretical sampling principle. Data were collected by conversational interview and semi-structured in-depth interview tecniques. Constant comparative method and three type of coding was used in grounded theory data analysis. Three core category, which explain the women's retirement process, was identified at the result of the study. The core categories are "decision to retire"', "initial transition" and " adjustment to retirement experience". According to the conclusion with in the frame work of this three core category was: Women's desicion to retire was affected by the working conditions and family relationships, initial transition to retirement experience, firstly women run across unlimited ieusire time and to be pleased from this, but then to notice the losses which consequent of retirement carry the women to a compulsion phase. With the influence of social, personel and economical factors in the individual life's adjustment to retirement was come true by to provide the balance between Ieusire time and losses, in other words adjustment to retirement mean both to gain new activities and new roles and to experience a disengagement. Key words: Retirement, women's retirement, grounded theory, adjustment to retirement.