Doğal enfekte koyun uterus, meme ve böbreklerinde leptospiral antijenlerin immünohistokimyasal immünofloresan ve ELISA yöntemleriyle araştırılması ve patolojik bulgular
Investigation of leptospiral antigens in naturally infected sheep uterus, mammary and kidneys by immunohistochemical immunofluorescence and ELISA methods and pathological findings
Yazar: GİZEM ESER
Danışman: PROF. DR. YAVUZ SELİM SAĞLAM
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Patoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Amaç: Bu tez çalışmasında, koyunlarda görülen leptospirozisin varlığının farklı teşhis yöntemleri ile belirlenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca leptospiral antijenlerin uterus, meme ve böbrek dokularındaki lokalizasyonu ve oluşan immun yanıt bulguları saptanarak, hastalığın patogenezisinin bilinmesine katkı sağlanması amaçlanmıştır.   
Materyal Metot Çalışma materyalleri olarak, Erzurum ve Iğdır illerinde faaliyet gösteren mezbahalarda kesimi yapılan 80 adet koyuna ait uterus, meme ve böbrek dokuları ile kan örnekleri incelenmiştir.  Koyunlardan, kesim öncesinde kuagulansız jelli tüplere kan örnekleri ve kesim sonrası her bir koyuna ait uterus, meme ve böbrek doku örnekleri alındı. Kan örnekleri santrifüj edilerek sağlanan serumlar ELISA test yöntemi ile incelendi. Uterus, meme ve böbrekler makroskobik olarak incelendi ve görülen lezyonlar fotoğraflandı.  Bu organlardan alınan   doku örneklerinin bir kısmı ELISA testi incelemelerinde kullanıldı. Diğer bir kısmı ise, %10'luk formalin solüsyonunda tespit edildikten sonra, doku takip prosedüründen geçirilerek sağlanan kesitlere Hematoksilen-Eozin yöntemi uygulandı. Yine bu kesitlerde L. interrogans pozitifliği; immunohistokimyasal ve immunofloresan boyama yöntemleri ile saptandı.  Ayrıca L.interrogans pozitif olan dokularda, IHC  yöntemi kullanılarak IL-6 ve Tnf-α ekspresyon düzeyleri araştırıldı.
Bulgular: ELISA testi incelemesinde, 16 serum örneğinde leptospirozis yönünden pozitiflik saptandı ve hastalığın seroprevalansı %20 (16/80) olarak belirlendi. Alınan uterus, meme ve böbreklere ait doku örnekleri de ayrı ayrı homojenize edilerek ELISA test   yöntemi ile incelendi ve bu incelemeler sonucunda, uterus dokusu örneklerinde %11,25 (9/80), meme dokusu örneklerinde %6,25 (5/80) ve böbrek dokusu örneklerinde %15 (12/80) oranında L. interrogans pozitiflik saptandı. Ayrıca uterus, meme ve böbrek dokusu örneklerinde sırasıyla; IHC ve IF boyama yöntemi sonuçları ise aynı olup, %7.5(6/80), %5(4/80) ve 11.25(9/80), oranlarında L.interrogans pozitif olarak belirlendi. IHC ve IF boyama yöntemi ile yapılan incelemelerde uterus, meme ve böbrek dokularında saptanan leptospiral antijenlerin intrasitoplazmik yerleşim gösterdiği görüldü.
Sonuç: Çalışma materyallerinde kullanılan farklı teşhis yöntemleri sonuçlarına göre; koyun uterus, meme ve böbrek doku örneklerinde leptospirozis hastalığının varlığına, %2.5 ile %20 arasında değişen oranlarda rastlandı. IHC ve IF boyama yöntemi ile incelenen uterus, meme ve böbrek, dokularında leptospiral antijenlerin intrasitoplazmik lokalizasyon gösterdiği görülmüştür. ELISA testi ile pozitif belirlenen bazı numunelerde IHC ve IF boyama gibi histopatolojik boyamalarda pozitiflik belirlenmemiş olup bu boyama yöntemlerinin yanlış negatif olasılığını azalttığı gözlemlenmiştir. Ayrıca, IHC ve IF boyama ile L.interrogans yönünden pozitiflik saptanan tüm dokularda yapılan IHC boyama ile, L. interrogans, Il-6 ve TNF-α ekspirasyonları belirlenmiş ve etkenin dokulardaki yerleşim yerleri ve dokulardaki yangısal reaksiyonlar ortaya konularak hastalığın patogenezisine ve literature katkı sağlanılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: ELISA, İmmunohistokimyasal, İmmunofloresan,  Koyun, L.interrogans IgG.

Abstract:
Aim: In this thesis study, it is aimed to determine the presence of leptospirosis in sheep using different diagnostic methods. In addition, it was aimed to contribute to the knowledge of the pathogenesis of the disease by determining the localization of leptospiral antigens in the uterus, breast and kidney tissues and the resulting immune response findings.
Material and Method: As study materials, uterus, udder and kidney tissues and blood samples of 80 sheep slaughtered in slaughterhouses operating in Erzurum and Iğdır provinces were examined. Blood samples were taken from the sheep in uncoagulant gel tubes before slaughter, and tissue samples from the uterus, udder and kidneys were taken from each sheep after slaughter. Sera obtained by centrifuging blood samples were used in the ELISA test. Uterus, breast and kidneys were examined macroscopically and photographed. Some of the tissue samples taken from these organs were used in the ELISA test. After the other part was fixed in 10% formalin solution, it went through the tissue tracking procedure and Hematoxylin-Eosin staining method was applied. L. interrogans positivity; It was detected by immunohistochemical and immunofluorescent staining methods. Additionally, IL-6 and Tnf-α expression levels were investigated in L.interrogans positive tissues using the IHC method.
Result: Positivity for Leptospirosis was detected in 16 serum samples by ELISA test and the seroprevalence of the disease was determined as 20% (16/80). The tissue samples of the uterus, breast and kidneys were homogenized separately and examined by the ELISA test method. As a result of these examinations, 11.25% (9/80) in uterine tissue samples, 6.25% (5/80) in breast tissue samples and L. interrogans positivity was detected in 15% (12/80) of kidney tissue samples. was detected as. In addition, in uterus, breast and kidney tissue samples, respectively; By IHC; and by IF staining method, 7.5% (6/80), 5% (4/80) and 11.25% (9/80) were determined to be L.interrogans positive. In the examinations performed by IHC and IF staining methods, it was observed that the leptospiral antigens detected in the uterus, breast and kidney tissues were located intracytoplasmically
Conclusion: The presence of leptospirosis disease was found in sheep uterus, udder and kidney tissue samples at rates ranging from 2.5% to 20%. It was observed that leptospiral antigens showed intracytoplasmic localization in the uterus, breast and kidney tissues examined by IHC and IF staining methods. In some samples determined positive by ELISA test, no positivity was detected in histopathological staining such as IHC and IF staining, and it was observed that these staining methods reduced the possibility of false negatives. In addition, L. interrogans, Il-6 and TNF-α exhalations were determined by IHC staining in all tissues that were positive for L. interrogans by IHC and IF staining, and the location of the agent in the tissues and the inflammatory reactions in the tissues were revealed, contributing to the pathogenesis of the disease and the literature. 
Key Words: ELISA, İmmunohistochemistry, İmmunofluorescence, L.interrogans IgG, Sheep.