Acil servise iskemik inme nedeni ile başvurup trombolitik tedavi başlanan hastalarda hemogram, koagülasyon, seroloji ve biyokimya parametrelerinin prognoz üzerinde etkisinin retrospektif analizi
Retrospective analysis of the effects of hemogram, coagulation, serology and biochemistry parameters on prognosis in patients presenting to the emergency department with ischemicstroke and initiated thrombolytic treatment
Yazar: BİLAL ALTUN
Danışman: PROF. DR. SEVDEGÜL BİLVANİSİ
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Kan sayımı = Blood cell count ; Koagülasyon = Coagulation ; Prognoz = Prognosis ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Seroloji = Serology ; Trombolitik terapi = Thrombolytic therapy ; İnme = Stroke ; İskemi = Ischemia

Özet:
Giriş ve Amaç: Kalp hastalıkları ve kanserlerden sonra en sık ölüme neden olan hastalık akut
iskemik inmedir. Türkiye dahil tüm dünyada morbiditenin ana sebepleri arasındadır. Bizim çalışmada,
hızlı, maliyeti az ve basit bir tanıya gitme aracı olan kan parametreleri ile trombolitik tedavi sonrası hasta
prognozunu öngörmek amaçlanmıştır.
 Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Dursun Odabaş
Tıp Merkezi Acil Servisinde 01.01.2015-30.08.2022 tarihleri arasında akut iskemik inme tanısı alıp
trombolitik tedavi uygulanan hastaların prognozunun kan parametreleri ile ilişkisi retrospektif olarak
incelendi. Hastaların demografik bulguları, kan parametreleri, prognozları not edildi. Bu şekilde toplanan
veriler, istatistiksel analizler SPSS (ver. 20) paket programında incelenmiştir. Demografik sorulara ait
verilerden kategorik değişkenler için tanımlayıcı istatistikler sayı ve yüzde; sürekli değişkenler için
tanımlayıcı istatistikler ise minimum ve maksimum, medyan, ortalama standart sapma, olarak
hesaplanmıştır. Gruplar ve kategorik değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek için ise Ki-kare Testi
yapılmıştır. İstatistiksel olarak önemlilik sınırı p<0,05 kabul edildi.
 Bulgular: Çalışmaya toplam 165 kişi katıldı. Hastaların; 85'i (%51,5) erkek, 80'i
(%48,5) kadın katılımcı idi. Hastaların yaş ortalaması 69,29±12,31 olarak tespit edildi. En küçük hasta 32
yaşında, en büyük hasta 95 yaşındadır. Çalışmamızın sonuçlarına göre; hastaların prognozu ile yaş ve kan
parametrelerinden hgb, plt, wbc, inr, kreatinin, glukoz ve crp arasında anlamlı bir ilişki
saptanamadı(p>0,05). Kontrol hgb, plt ve inr değerleri ile hastaların prognozu arasında anlamlı
korelasyon elde edilemedi(p>0,05). Ayrıca hastaların cinsiyete göre prognozları incelendiğinde tam
iyileşme oranı erkeklerde daha yüksek ve kadın hastaların eksitus (ex) oranı erkeklere göre yüksek
olmasına karşın anlamlı bir fark tespit edilemedi (p>0,05).
İntrakraniyal kanama geçirenlerden 14 kişi ex olup tam düzelme olan hasta olmamıştır. GİS
kanaması geçiren hasta sayısı 3 kişi olup bir kişi ex, bir kişi düzelmemiş ve bir kişi tam düzelme
grubundadır. Cinsiyet, Yaş ve kan parametreleri ile yapılan istatistik analizde anlamlı bir fark tespit
edilemedi(p>0.05)
 Sonuç: Çalışmamızda; hastaların prognozu ile yaş ve kan parametrelerinden hgb, plt, wbc, inr,
kreatinin, glukoz ve crp arasında anlamlı bir ilişki saptanamadı. Ayrıca kontrol hgb, kontrol plt ve kontrol
inr değerleri ile hastaların prognozu arasında anlamlı korelasyon elde edilemedi. Cinsiyete göre
iv
prognozları incelendiğinde tam düzelme oranı erkeklerde daha yüksek ve kadın hastaların ex oranı
erkeklere göre yüksek olmasına karşın anlamlı bir fark tespit edilemedi (p>0,05).
Kanama geçiren hastaların; yaş, cinsiyet ve kan parametreleri ile yapılan değerlendirmede anlamlı
derecede fark tespit edilemedi(p>0.05). Fakat yaş ilerledikçe kanama riskinde artış mevcuttu.
İlk 4.5 saatte akut inme ile basvuran uygun hastalarda intravenöz trombolitik tedavi uygulaması güvenilir
bir yöntemdir. Hastanın şikayetlerinin başlangıcından trombolitik tedavi verilen zamana kadar geçen
sürede görev alan tüm sağlık ekibine eğitim verilmelidir. Bu sekilde uygun zaman aralığında basvuran
hastalara bu tedavi uygulanabilir. İnme bir halk sağlığı sorunudur ve bu tedavi ile bağımsız olarak
yaşamını sürdüren hasta sayısını arttırabileceğimiz için değerlidir.

Abstract:
Introduction and Aim: Acute ischemic stroke is the most common cause of death after heart
diseases and cancers. It is among the main causes of morbidity all over the world, including Turkey. In
our study, it was aimed to predict the prognosis of patients after thrombolytic therapy with blood
parameters, which are a quick, inexpensive and simple diagnostic tool.
 Materials and Methods: In our study, the relationship between the prognosis and blood
parameters of patients with acute ischemic stroke who underwent thrombolytic therapy between
01.01.2015 and 30.08.2022 in Van Yüzüncü Yıl University Faculty of Medicine Dursun Odabaş Medical
Center Emergency Service was analyzed retrospectively. Demographic findings, blood parameters and
prognoses of the patients were noted. The data collected in this way were analyzed in the statistical
analysis SPSS (ver. 20) package program. Descriptive statistics for categorical variables from
demographic questions were numbers and percentages; Descriptive statistics for continuous variables
were calculated as minimum and maximum, median, mean standard deviation. Chi-square test was used
to determine the relationship between groups and categorical variables. Statistically significant limit of
v
p<0.05 was accepted. Of the patients who had bleeding, one had gastrointestinal bleeding, one had
urinary tract bleeding, and the remaining (10 patients) had intracranial bleeding. No significant difference
was found in the statistical analysis performed with age and blood parameters (p>0.05)
Results: A total of 165 people participated in the study. Of the patients, 85 (51,5%) were male and 80
(48,5%) were female. The mean age of the patients was calculated as 69.29±12.31 years. The youngest
patient was 32 years old and the oldest was 95 years old. According to the results of our study; No
significant correlation was found between the age and blood parameters of the patients' prognosis, hgb,
plt, wbc, inr, creatinine, glucose and crp(p>0.05). There was no significant correlation between the
control hgb, control plt and control inr values and the prognosis of the patients (p>0.05). In addition,
when the prognosis of the patients according to gender was examined, no significant difference was
found, although the rate of complete recovery was higher in males and the exitus ratio of female patients
was higher than that of males (p>0.05).
 Of those who had intracranial hemorrhage, 14 died and there was no patient with full recovery. The
number of patients who had GI bleeding was 3, one person died, one person did not recover, and one
person is in the full recovery group. No significant difference was found in the statistical analysis
performed with gender, age and blood parameters (p>0.05)
 Conclusion: In our study; No significant correlation was found between the prognosis of the
patients and age, blood parameters such as hgb, plt, wbc, inr, creatinine, glucose and crp. In addition, no
significant correlation could be obtained between prognosis and control hgb, control plt, control inr
values. When the prognosis was examined according to gender, although the rate of complete recovery
was higher in males and the exitus ratio of female patients was higher than that of males, no significant
difference could be detected (p>0.05).
No significant difference was found in the evaluation made with age, gender and blood parameters in
patients who had bleeding (p>0.05). However, the risk of bleeding increased with age.
Intravenous thrombolytic therapy is a reliable method in eligible patients presenting with acute stroke in
the first 4.5 hours. Training should be given to all the healthcare team involved in the period from the
onset of the patient's complaints to the time of application of thrombolytic therapy. Stroke is a public
health problem and is valuable as we can increase the number of patients who live independently with
this treatment.