Achillea biserrata ve Hyssopus officinalis türlerinin antioksidan aktiviteleri ve fenolik bileşen analizleri
The antioxidant activities and phenolic compounds analyses of Achillea biserrata and Hyssopus officinalis species
Yazar: GÖNÜL HATİPOĞLU
Danışman: PROF. DR. MÜNEVVER SÖKMEN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu tez; Asteraceae familyasına ait Achillea biserrata M. Bieb ve Lamiaceaefamilyasına ait Hyssopus officinalis L. ssp. angustifolius bitkilerinden elde edilen hekzan,kloroform ve su özütleriyle uçucu yağlarının in vitro antioksidan aktivitelerini araştırmaküzere tasarlanmıştır. Bunu takiben aktivite saptanan özütlerin toplam fenol, flavonoid,proantosiyanidin ve antosiyanin miktarlarıbelirlendi. Tüm bitkilerin kurutulmuşçiçek veyaprak karışımlarıfarklıpolaritedeki çözücülerle özütlendi ve özüt verimleri belirlendi.Antioksidant aktivitenin ölçümünde iki farklıtest metodu kullanıldı. Serbest radikaltemizleme aktivitesi DPPH metodu ile, oksidasyonunun inhibisyonu ise ß?karoten-linoleikasit yöntemi ile ölçüldü. Her iki yöntemde de sentetik antioksidan butillenmişhidroksitoluen (BHT) pozitif kontrol olarak kullanıldı. DPPH yönteminde tüm su özütleri yüksekoranda radikal temizleyici etki gösterdi. ß-Karoten yönteminde hekzan ve kloroformözütleri yüksek aktivite gösterdi. Zayıf aktivite sergilemesine rağmen uçucu yağlarınkimyasal içerikleri GC-MS ve GC-FID analizleri ile belirlendi.Aktivite gösteren özütlerin fenolik içerikleri farklıyöntemler kullanılarak belirlendi.Folin-Ciocalteu reaktifi kullanılarak özütlerin gallik asit eşdeğeri toplam fenolik içerikleribelirlenmişolup Achillea biserrata' nın su özütünde % 3,39; Hyssopus officinalis`in suözütünde ise % 4,70 toplam fenol miktarıbulunmuştur. Achillea biserrata ve Hyssopusofficinalis' in su özütlerinde flavonoid miktarlarısırasıyla % 1,12 ve % 1,30 olarakbulunmuştur. Achillea biserrata' nın en fazla metanol-su özütünde (7125 mg/L), Hyssopusofficinalis' in ise kloroform özütünde (10250 mg/L) proantosiyanidin bulundu. Her ikibitkinin antosiyanin miktarlarıen fazla kloroform özütlerinde bulunmuştur. Achilleabiserrata ve Hyssopus officinalis'in fenolik bileşen türleri ve nicel miktarlarıHPLCyöntemiyle belirlenmiştir.

Abstract:
This thesis is designed to investigate the in vitro antioxidant activities of the hexane,chloroform, water extracts and essential oils obtained from Achillea biserrata M. Biebbelong to Asteraceae and Hyssopus officinalis L. ssp. angustifolius belong to Lamiaceaefamilies. Following this total phenolic, flavonoid, proanthocyanidine and anthosiyanidconstituents of the active extracts were determined. Aerial parts of dried plant materialswere extracted employing solvents with different polarity and extract yields weredetermined.Two different test methods were employed for the measurment of antioxidantactivity. Free radical scavenging activity was measured with DPPH method and inhibitionof the oxidation was measured with ß?carotene-linoleic acid method. Synthetic antioxidantbuthylated hydroxy toluene (BHT) was used as positive control in both tests.In DPPH method, water extracts exhibited high free radical scavenging action.However, in ß-caroten-linoleic acid method hexane and chloroform extracts showed higheractivity. Although essential oils exhibit low activity their chemical compositions weredetermined by GC-MS and GC-FID analysis.Phenolic constituents of the extract which have antioxidant activity were determinedby different methods. Gallic acid equivalent total phenolic constituents were determined byusing Folin-Ciocalteu reagent and it was found that water extracts of Achillea biserrata(3.39%) and Hyssopus officinalis (4.70%) had higher total phenolics. Flanonoid content ofAchillea biserrata and Hyssopus officinalis were found 1.12% and 1.30%, respectively.While methanol-water extract of Achillea biserrata had the highest proantocyanidincontent (7125 mg/L), chloroform extract of Hyssopus officinalis was the highest (10250mg/L). Antosiyanin amounts were high in chlorofom extracts of both plant species.Composition and the quantification of the phenolic compounds were determined byHPLC.