Öğretmen adaylarının zihinsel stil tercihlerinin (Düşünme stillerinin)incelenmesi
The examination of teacher candidates intellectual style preferences (Thinking styles)
Yazar: ELİF ESMER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERTEL ALTUN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bireysel farklılık = Individual difference ; Düşünme = Thinking ; Düşünme stilleri = Thinking styles ; Zihinsel modeller = Mental models ; Zihinsel temsiliyet = Mental represantation ; Öğretmen yetiştirme = Teacher training ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Zihinsel stil, alan yazında öne sürülen bütün stil yapılarının anlamını içine alan genel bir kavram olarak kullanılmaktadır. Zihinsel Stiller Sternberg (1997) tarafından geliştirilen Zihinsel Öz-Yönetim Kuramına dayandırılmaktadır. Bu kuramın ayırt edici özellikleri şöyle sıralanabilir, stiller tek boyut altında değil, beş farklı boyut altında toplanmıştır, tanımlanan stiller kendi içlerinde iki zıt kutba ayrılmak yerine süreklilik biçiminde algılanır, hiçbir stil iyi ya da kötü değildir, her birey için tek bir stil tanımlanmaz, stil profili çıkarılır (Zhang, 2001, 548). Bu araştırmanın amacı öğretmen adaylarının zihinsel stillerinin bir öğretim yarıyılı içinde farklılaşma durumunu ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda çalışmada şu sorulara yanıt aranmıştır: (1) Öğretmen adaylarının zihinsel stilleri arasında (a) cinsiyet (b) akademik disiplin ve (c) sınıf düzeyine göre istatistiksel olarak anlamlı fark var mıdır (2) Öğretmen adaylarının zihinsel stilleri arasında bir öğretim yarıyılı içinde istatistiksel olarak anlamlı fark var mıdır (3) Öğretmen adaylarının zihinsel stilleri arasında bir öğretim yarıyılı içinde  (a) cinsiyet (b) akademik disiplin ve (c) sınıf düzeyine göre anlamlı fark var mıdır? (4) Farklı yöntemlerle öğrenim gören öğretmen adaylarının zihinsel stilleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark var mıdır  Araştımada üç farklı ölçme aracı kullanılmıştır. Bunlardan ilki Kişisel Bilgi Formu?dur. Stillerin ölçülmesinde Sternberg ve Wagner tarafından geliştirilen Düşünme Stilleri Ölçeği kullanılmıştır. Öğretmen adaylarının lisans eğitimleri süresince kullanılan yöntemlerin belirlenmesinde ise araştırmacı tarafından geliştirilen Yöntem Belirleme Ölçeği kullanılmıştır. Düşünme Stilleri Ölçeği bir öğretim yarıyılının başında ve sonunda farklı bölümlerde öğrenim gören 794 öğretmen adayına uygulanmıştır. Yapılan analizler ile I. ve II. uygulama sonuçları incelendiğinde ayrıntısal alt ölçeği dışındaki tüm alt ölçeklerde istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. Bu sonuç, öğretmen adaylarının zihinsel stil tercihlerinin bir öğretim yarıyılı içinde değişebileceğini göstermektedir. Ayrıca öğretmen adaylarının zihinsel stil tercihlerinin cinsiyet, akademik disiplin, sınıf düzeyi ve kullanılan yönteme göre de farklılaştığı bulgulanmıştır.

Abstract:
Intellectual style is used as a general concept that encompasses the meaning of all style structures put forward in the literature. Mental styles are based on ?Mental Self-Government Theory developed by Sternberg (1997). Distinctive features of this theory are as follows: styles are grouped under five different dimensions rather than single one, defined styles are perceived as continuity instead of moving toward two opposite poles in themselves, none of the styles are good or bad, there is not a single style to be defined for each individual, a profile of style is demonstrated (Zhang, 2001, 548). The aim of this study is to present the differentiation of teacher candidates intellectual styles in an academic year. For this purpose, the following questions were answered: (1) Is there a significant difference in teacher candidates intellectual styles in terms of (a) gender (b) academic discipline and (c) class level (2) Is there a significant difference in teacher candidates intellectual styles in an academic year (3) Is there a significant difference in teacher candidates intellectual styles in an academic year in terms of (a) gender (b) academic discipline and (c) class level (4) Is there a significant difference in intellectual styles of teacher candidates receiving education in different methods Three different research instruments were used in the study. First of them is Personal Information Form?. To measure styles, Thinking Styles Inventory developed by Sternberg and Wagner was used. To determine methods used during teacher candidates undergraduate education, Method Determination Inventory developed by the researcher was used. Thinking Styles Inventory was applied at the beginning and at the end of an academic semester to 794 teachers studying in different departments. When analyses and the results of implementation I and II were examined, statistically significant difference was found in all sub-scales except Local Sub-scale. This result shows that teachers mental style preferences may change in an academic semester. Furthermore, it was also found that teacher candidates intellectual style preferences differentiate in terms of gender, academic discipline, class level and the method used.