Başarısız in vitro fertilizasyon siklusu sonrasında gebelik sonuçlarını etkileyen faktörlerin retrospektif incelenmesi
Retrospective evaluation of factors influencing pregnancy results followed by failed in vitro fertilization cycles
Yazar: TUĞBA SARAÇ SİVRİKOZ
Danışman: DOÇ. DR. H.TAYFUN KUTLU
Sağlık Bakanlığı / ​Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Giriş:  Başarısız IVF siklusu sonrası, takip eden sikluslarda başarıyı etkileyen faktörler tedavinin tipinden, tedavinin dozuna, süresine ve transfer edilen embriyonun sayısından kalitesine kadar uzanan geniş bir skalayı içermektedir.

Amaç:   Bu çalışmanın amacı İn vitro fertilizasyon protokollerinde kullanılan tedavi modalitelerinin başarısının, tedavinin uygulandığı çiftlerin başarısız oldukları siklusları ile başarılı oldukları siklusları retrospektif olarak karşılaştırarak, başarıyı etkileyen faktörleri incelemektir.
Materyal Metod:  Çalışmamızda 01.03.2007-01.03.2011 tarihleri arasında Zeynep Kamil Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tüp Bebek Merkezi'ne başvuran, çalışmaya dahil edilme kriterlerini sağlayan 96 hastanın verileri retrospektif olarak değerlendirildi.
Bulgular:  Çalışmamızda IVF tedavisi uygulanan, grup 1 ve grup 2 için sikluslar arasında tedavi protokollerinde değişiklik yapılmamış hastalar karşılaştırılarak gonadotropin kullanım süresinin, gonadotropin başlangıç dozunun ve toplam dozunun her iki grup arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark ifade etmediği saptanmıştır (p>0.05).  Antagonist protokolün uygulandığı 20 siklusta, antagonist başlangıç günleri ve siklus başına kullanılan toplam gün sayıları istatiksel olarak anlamlı bir fark ifade etmemektedir (p>0.05). OPU öncesi TVUSG'de izlenen >14mm ve >17mm'ndeki folikül sayısı ve OPU sonrasında bu foliküllerden elde edilmiş olan matur oosit sayısının grup 1 ve 2 arasındaki karşılaştırılmalarına yer verilmiştir. Buna göre iki grup arasında elde edilen >14mm folikül sayıları arasında istatiksel anlamlılık bulunmamıştır(p>0.05). Ancak >17mm üzerindeki folikül sayıları karşılaştırıldığında gebeliğin elde edilmediği ilk siklusta ortalama 4,72±0,36 ile grup 2'ye göre daha yüksek bulunmuş olup, istatiksel anlamlılık ifade etmektedir(p<0.05). Oysaki her iki grup arasında elde edilen matur oosit sayıları birbirine yakın olup, istatiksel düzeyde anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Grup 1 ve grup 2 arasında her protokol kendi içinde değerlendirildiğinde,  gebe kalınan sikluslarda long protokol sayısının azaldığı, ilk siklusta %74(71/96) iken 2.siklusta bu oranın %56,2 (54/96) olduğu gözlenmiştir. Buna karşılık antagonist protokolde ise %22,9'dan (22/96), %36'ya (36/96) ve mikrodoz protokolde ise %3,1'den (3/96) %6,2'ye (6/96) artış olduğu saptanmıştır. Antagonist ve mikrodoz protokollerinin kullanımındaki bu artışın, seçilmiş vakalarda başarılı gebelik sonuçları  vermesi istatiksel açıdan anlamlı bir fark ifade etmektedir(p<0.05). Embriyo transferi sayısı ve transfer günü ayrıca değerlendirilmiştir. Gebe kalınan sikluslarda embriyo transfer gününün daha ileri olduğu (3,02±1,1 gün) ve transfer edilen embriyo sayısının ise daha az olduğu (n=2,32±0,7) saptanmıştır. Her iki durumda gebe kalınan sikluslar açısından değerlendirildiğinde istatiksel anlamlılık ifade etmekte olup p değerleri sırasıyla 0,04 ve 0,03'dür. Blastokist transferlerinde ise iki grup arasındaki oranlar, istatiksel açıdan anlamlı bir fark oluşturmamıştır( p>0.05).
Sonuç:  Protokol değişikliği hastanın tedaviye cevabını, dolayısıyla gelişen folikül sayısını ve elde edilen matur oosit sayısını olumlu yönde etkileyebilir. Çalışmamızda; başarılı siklusta daha ileri gündeki embriyonun (iyi kalitede, dolayısıyla viabilitesi yüksek olan) ve az sayıdaki embriyonun transferinin olumlu şekilde tedavi sonuçlarını etkilemesi, başarısız IVF siklusları için en önemli faktörün embriyo kalitesi olduğunu bir kez daha vurgulamıştır.

Abstract:
The success rates associated with IVF depend on many factors, many of which are unknown. The primary indicators of success before starting an IVF cycle are maternal age, ovarian capacity, and previous reproductive performance. Women with young and normal ovarian capacity are more likely to be pregnant than those with older and lower capacity. Those who have had a live birth before are more fortunate than nulliparas. while those with previous unsuccessful IVF cycles have lower success. The aim of this study is to compare the success of the treatment modalities used in in vitro fertilization protocols as comparing the cycles of same patients with failed and successful results to determine the factors affecting the success.Following the approval of the local ethics committee, the study was conducted in the Obstetrics and Gynecology Department of Zeynep Kamil Training and Research Hospital. Between March 2007 and March 2011, of the total of 97 patients' files were reviewed retrospectively.When each ovulation induction protocol was evaluated within group 1 and group 2, it was observed that the number of long protocols was lower in the successful cycles, (74% , 56.2% respectively). In contrast, the antagonist protocol and microdose protocol were higher in second group  (22.9% to 36 % for antagonist protocol and 3.1% to 6.2% on microdose protocol).This increase in the use of antagonist and microdose protocols yielded successful pregnancy results in selected cases, and this difference was statistically significant (p <0.05). Also no statistically significant change occurred by using step up or step down protocol or continuing with the same gonadotropin dosage for the whole cycle(p>0.05). The number of embryo transferred and the date of transfer are given in Table 2. It was found that embryo transfer day was more advanced (3.02 ± 1.1 days) and the number of embryos transferred was less (n = 2.32 ± 0.7) in pregnancy cycles (p< 0.05). But no significant change obtained for transferring blastocyst instead of day 3 embryos (p>0.05). In conclusion, our results show that treatments given after a failed IVF cycle should be personalized on a patient-by-patient basis. A change in the protocol may positively affect the patient's response to treatment, thus the number of follicles developing, and the number of mature oocytes obtained.