Yetiştirici koşullarında Karacabey merinosu kuzularının bazı büyüme parametrelerinin incelenmesi
Investigation of some growth  parameters of Karacabey merino lambs raised under breeder conditions
Yazar: DAMLA AZİZ ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. NEDİM KOŞUM
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zooloji Ana Bilim Dalı / Hayvan Yetiştirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Çalışmanın amacı; Karacabey Merinosu kuzularda bazı büyüme özelliklerini incelemektir. Çalışılan hayvan materyalini, İzmir ili Kemalpaşa ilçesinde özel bir koyunculuk işletmesinde yetiştirilen 43 baş Karacabey Merinosu kuzusu oluşturmuştur.  43 baş Karacabey Merinosunun doğum ağırlığı, doğum tipi ve cinsiyetlerine bakılmıştır. İşletmedeki kayıtların yetersizliğinden kaynaklı olarak 43 baş kuzudan sadece 19 başının birinci ay, ikinci ay, sütten kesim dönemi, üçüncü ve dördüncü ay ağırlıklarıyla sütten kesim günü ve günlük canlı ağırlık artışları incelenmiştir. İncelemeler sonucunda elde edilen değerlere göre doğum ağırlığı erkek kuzularda ortalama 5,08 kg, dişilerde ise 4,79 kg olarak bulunmuştur. Doğum tipine göre tek olanlar için ortalama 5,45 kg ve ikizler için 4,60 kg olarak hesaplanmıştır. Ortalama birinci ağırlığı erkeklerde 11,71 kg, dişilerde 10,68 kg olarak bulunmuştur. Birinci ay GCAA erkeklerde ortalama 221 g, dişilerde 196 g olarak gözlemlenmiştir. İkinci ay ağırlığı erkeklerde ortalama 20,86 kg değerinde, dişilerde 19,95 kg bulunmuştur. İkinci ay ortalama GCAA erkeklerde 262 g, dişilerde 252 g olarak saptanmıştır. Sütten kesim ağırlıkları erkeklerde 27,84 kg olarak, dişilerde 26,17 kg, teklerde 31,70 kg ikizlerde 24,06 kg olarak bulunmuştur. İkinci aydan sütten kesim yaşına kadarki ortalama GCAA erkeklerde 318 g, dişilerde 290 g olarak bulunmuştur. Sütten kesim günü ortalama 73 gün olarak hesaplanmıştır. Ortalama üçüncü ay ağırlıkları erkeklerde 37,17 kg değerinde, dişilerde ise 32,85 kg, teklerde 40,82 ikizlerde 31,08 kg olarak bulunmuştur. Üçüncü ay ortalama GCAA erkeklerde 357 g, dişilerde 312 g olarak bulunmuştur. Dördüncü ay ağırlıkları erkeklerde ortalama 44,96 kg, dişilerde ise 38,54 kg, teklerde 48,00 kg ikizlerde 37,29 kg olarak bulunmuştur. Dördüncü ay GCAA erkeklerde ortalama 332 g, dişilerde 281 g olarak bulunmuştur. Doğum ağırlığına, doğum tipinin istatistiksel olarak etkisi bulunurken (p<0,01) cinsiyetin önemli bir etkisi bulunamamıştır. Sütten kesim ağırlığı ve üçüncü ay ağırlıklarına cinsiyet, doğum tipi ve ağırlığının istatistiksel olarak önemli bir etkisi bulunmamıştır. Sütten kesim ağırlığına sütten kesim yaşının etkisi önemli bulunmuştur (p<0.05). Dördüncü ay canlı ağırlığına, cinsiyet ve sütten kesim yaşının ve doğum tipi faktörlerinin istatistiksel olarak önemli bir etkisi bulunmadı. Sonuç olarak bu çalışma bir durum tespitidir. Yetiştirici koşullarında Karacabey Merinosu koyun ırkının çeşitli büyüme özelliklerinin tahmin edilmesinin literatüre ve üreticilere katkı sağlayacağı söylenebilir. Daha büyük çalışma gruplarıyla Karacabey Merinosu büyüme özellikleri ile ilgili araştırmaların tekrarlanması ve çok daha net bir şekilde ortaya konması önemli olacaktır.

Abstract:
Purpose of the study; To examine some growth characteristics of Karacabey Merino lambs. The animal material studied consisted of 43 heads of Karacabey Merino lambs raised in a private sheep breeding enterprise in the Kemalpaşa district of Izmir. Birth weight, birth type and gender of 43 Karacabey Merinos were examined. Due to insufficient records in the farm, only 19 heads out of 43 lambs were examined in the first month, second month, weaning period, third and fourth month weights, weaning day and daily live weight gains. According to the values obtained as a result of the examinations, the average birth weight was found to be 5.08 kg in male lambs and 4.79 kg in female lambs. Depending on the type of birth, the average weight is calculated as 5.45 kg for singletons and 4.60 kg for twins. The average first weight was found to be 11.71 kg in males and 10.68 kg in females. In the first month, the average GCAA was observed as 221 g in males and 196 g in females. The average weight in the second month was 20.86 kg for males and 19.95 kg for females. In the second month, the average GCAA was found to be 262 g in males and 252 g in females. Weaning weights were found to be 27.84 kg for males, 26.17 kg for females, 31.70 kg for singles and 24.06 kg for twins. The average GCAA from the second month to the weaning age was 318 g in males and 290 g in females. The average weaning day was calculated as 73 days. The average third month weight was found to be 37.17 kg for males, 32.85 kg for females, 40.82 kg for singles and 31.08 kg for twins. In the third month, the average GCAA was found to be 357 g in males and 312 g in females. The average weight in the fourth month was 44.96 kg for males, 38.54 kg for females, 48.00 kg for singles and 37.29 kg for twins. In the fourth month, the average GCAA was 332 g in males and 281 g in females. While birth type had a statistical effect on birth weight (p<0.01), no significant effect of gender was found. There was no statistically significant effect of gender, birth type and weight on weaning weight and third month weight. The effect of weaning age on weaning weight was found to be significant (p<0.05). There was no statistically significant effect of gender, weaning age and birth type factors on the fourth month live weight. As a result, this study is an assessment of the situation. It can be said that predicting various growth characteristics of the Karacabey Merino sheep breed under breeding conditions will contribute to the literature and producers. It will be important to repeat the research on the growth characteristics of Karacabey Merino with larger study groups and reveal them more clearly.