İş güvenliği uzmanlarında güvenlik kültürü ve iş kazası deneyimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between safety culture and work accident experiences in case of occupational safety experts
Yazar: BENGİSU ALTINTEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜGE ENSARİ ÖZAY
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Kazalar = Accidents
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Deneyim = Experience ; Güvenlik kültürü = Safety culture ; Kazalar = Accidents ; İş güvenliği = Work safety ; İş güvenliği uzmanı = Occupational safety specialist ; İş kazaları = Occupational accidents ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
İş güvenliği uzmanının önceliği çalışanın bedenen ve ruhen sağlıklı bir ortamda, güven içinde çalışabilmesi, yaşanabilecek tehlikelerden korumak için tedbirlerin önceden alınmasını sağlamaktır. Alınan teknik ve mühendislik önlemlerine rağmen yaşanan kazaların artması, araştırmacıları çeşitli meslek gruplarındaki çalışanların güvenlik kültürü düzeyini ölçmeye itmiştir.
Bu çalışmanın amacı, iş güvenliği (İG)  uzmanlarının güvenlik kültürü düzeylerini ölçümleyerek, iş kazası ve deneyimleri ile güvenlik kültürü arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu çalışmada İG uzmanlarının güvenlik kültürü hakkındaki görüşlerini inceleyerek, toplanan veriler ile öncelikle uzmanlarının güvenirlik kültürlerini etkileyen faktörlerin anlaşılmasına katkı sağlanması amaçlanmıştır. Ayrıca İG kültürünün yönetim, çalışanlar ve ilgili bölümler tarafından ne kadar uygulandığını araştırmaktır. 
201 İG uzmanı ile yapılan anket çalışmasında 50 sorudan oluşan NOSACQ-50 ölçeği uygulanmıştır. Anket sorularına 12 sosyodemografik soru eklenerek İG uzmanlarının demografik özellikleri incelenmiştir. Google Drive anket programı kullanılarak uygulanan anket çalışmasının sonuçları NOSACQ50 ölçeğinin 7 alt boyutu dikkate alınarak SPSS programı ile analiz edilmiştir 
Güvenlik kültürü ölçeği 7 alt boyutundan, "çalışanların güvenlik iletişimi ve güvenlik yeterliliğine güvenmeleri" ve "Çalışanların güvenlik sistemlerinin etkinliğine güvenmeleri"  medeni duruma göre anlamlı değişim gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca İG uzmanlarının, uzman olarak görev yapılan firma sayısına göre değişimi anlamlı düzeyde farklılık göstermiştir. Çalışmada İG uzmanlarının güvenlik kültürü ve iş kazaları deneyimlerine bakıldığında, deneyimledikleri iş kazalarının güvenlik kültürünü etkilemediği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The priority of the occupational safety specialist is to ensure that the employee can work safely in a physically, spiritually and healthy environment, provide the necessary environment and conditions, and take measures against possible hazards.possible dangers. Despite the technical and engineering preventions, the increase in accidents has led researchers to measure the level of safety culture of employees working in various sesectors..
The aim of this study is to determine the safety culture levels of occupational safety specialists (OS) and examine the relationship between safety culture levels and occupational accidents and experiences of OS. In this study, it is aimed to understand  the safety culture of occupational safety experts and the factors affecting this culture and tocexamine the awareness of safety culture and the opinions of  OS about this culture. In addition, it is aimed to investigate the occupational safety culture level of the employees in the sector is understand the management, employees and related departments, and to interpret the incoming statistical data and to provide scientific benefit for occupational safety experts.
In the survey NOSACQ-50 scale consisting of 50 questions was applied to 201 occupational safety experts. 12 sociodemographic questions were added to the questionnaire to examine the behavior and attitudes of occupational safety experts. Google drive survey program was used to apply the survey. The results of the questionnaire were examined with 7 sub-dimensions of safety culture and the significance level of the study was.
From the 7 sub-dimensions of the safety culture scale, it has been determined that "Employees 'trust in safety communication and security competence" and "Employees' trust in the effectiveness of safety systems" show significant changes according to marital status. In addition, the variation of OSE experts according to the number of companies employed as experts differed significantly. When we look at the safety culture and work accident experiences of OSE experts in the study, it is concluded that the work accidents they experience do not affect the safety culture.