Erzurum ve çevresinde yetişen bazı Verbascum L. taksonları üzerinde morfolojik, anatomik ve çeşitli ekolojik araştırmalar
Morphological, anatomical and various ecological studies some of Verbascum L. taxa that distributed in Erzurum and its environs
Yazar: GÜLDEN SÜMERTAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MERYEM ŞENGÜL KÖSEOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyoloji = Biology ; Botanik = Botany

Özet:
Verbascum L. cinsine ait V. armenum var. tempskyanum, V. oreophilum var. oreophilum ve V. insulare endemik taksonlarının morfolojik, anatomik ve çeşitli ekolojik özellikleri araştırılmıştır. 
Çalışma materyalini oluşturan taksonlar, Erzurum?un değişik yerlerinden 2011-2012 yılları arasında çiçekli dönemleri olan Haziran-Eylül aylarında toplandı. Teşhisleri yapılan taksonların bazı morfolojik özelliklerini belirlemek için cetvel ve kumpas kullanıldı. Bitkilerin kök, gövde, yaprak ve polenleri anatomik olarak incelendi. Diğer taraftan bitkilerin yetiştiği yerlerden toprak örnekleri ve bitkilerden örnekler alınarak atomik absorbsiyon cihazı kullanılarak bazı kimyasal karakterler analiz edildi. 
Sonuç olarak taksonların `Flora of Turkey and The East Aegean Islands? adlı kaynakta verilen özelliklerden bazı farklılıklar olduğu saptanmıştır. Taksonların bazı morfolojik özellikleri ise ilk kez bu çalışmada belirlenmiştir. İncelenen taksonların anatomik kesitlerinde koruyucu dokunun ekzoderma olduğu gözlenmiştir. Yapraklarda amaryllis tip stoma her iki yüzünde görülmüştür. Bütün taksonlarda mezofil tabakası, palizad parankiması ve sünger parankiması bulunmuştur. Taksonların anatomik özellikleri cins özellikleri ile yakın benzerlik göstermiştir. Diğer taraftan taksonların polen tipi trikolpat, polen şekli oblat ve polen ornemantasyonu retikuler olarak belirlenmiştir.
Elde edilen bulgular literatür bilgileri ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
Morphological, anatomical and ecological properties of some endemic species of Verbascum armenum var. tempskyanum, Verbascum oreophilum var. oreophilum and Verbascum insulare have been investigated. 
The samples were collected from the different regions of Erzurum, during the flowering period between June-Septemper 2011-2012. Cumpas and ruler were used for determination of some morphological characteristics of identified species. Root, stem and leaves of plants were mode for anatomical examination. On the other hand the soil samples in which the plants grow on were collected and their physical and chemical characteristics were analysed by atomic absorbtion spectrofotometer.
As a result, some differences have been determined from their description in the `Flora of Turkey and The East Aegean Islands? for these species some morphological characters of species were firstly determined in this research. It was also determined that the protective tissue of species is ekzoderm in the cross sections of root. The amaryllis type of stomata are present on the surface of leaves in the species. All types mezophyll layer, constituted palisade and spongia parenchyma cells. The anatomical characters of the species are showed more consistency with the genus features. On the other hand these species have been trikolpat pollens type and oblate pollen shape and reticular pollen ornamentation. 
These findigs were discussed under the light of literatüre.