Meme kanser hücreleri üzerine 2,3-dihidroksibenzoik asit (2,3-DHBA)'in anti-kanser aktivitesinin araştırılması ve lipid profil değişimlerinin shotgun lipidomik analizle belirlenmesi
Investigation of anti-cancer activity of 2,3-dihydydroxybenzoic acid (2,3-DHBA) on breast cancer cells and determination of lipid profile changes with shotgun lipidomic analysis
Yazar: BÜŞRA DAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP ŞAHİN BÖLÜKBAŞI
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: 2,3-Dihidroksibenzoik asit = 2,3-Dihydroxybenzoic acid ; Antineoplastik ajanlar = Antineoplastic agents ; Fosfolipidler = Phospholipids ; Genler = Genes ; Hidroksibenzoik asitler = Hydroxybenzoic acids ; Lipid metabolizması = Lipid metabolism ; Lipidler = Lipids ; Lipidomiks = Lipidomics ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms

Özet:
Meme kanseri (MK) dünyada kadınlarda en sık teşhis edilen kanserdir. Birçok çalışma fenolik asitlerin antikanser ajanlar olduğunu göstermiştir. 2,3-dihidroksibenzoik asit (2,3-DHBA), farklı meyve veya sebzelerde bulunan doğal bir fenolik asittir. Lipidomik yaklaşımlar, hem normal hem de patolojik koşullarda lipit türlerindeki değişiklikleri araştırmaktadır. Kanser dahil olmak üzere çeşitli hastalıkların, bazı lipit tiplerindeki spesifik değişikliklerle ilişkili olduğu gösterilmiştir ve lipit metabolizmasını içeren yeni tedavi stratejileri geliştirilmiştir. Ancak, şimdiye kadar, 2,3-DHBA'nın MCF-7 ve MDA-MB-231 insan meme kanseri hücrelerinin lipit türleri üzerindeki etkilerini göstermek için herhangi bir çalışma yapılmamıştır. İlk olarak, 2,3-DHBA'nın MCF-7 ve MDA-MB-231 kanser hücreleri üzerinde antikanser aktiviteye sahip olup olmadığı MTT (3- (4,5-dimetiltiyazol-2-il) -2,5-difeniltetrazolium) yöntemi ile belirlendi. 2,3 DHBA'nın MCF-7 ve MDA-MB-231 kanser hücreleri üzerinde antikanser aktiviteye sahip olduğunu ve bu etkinin zamana ve doza bağlı bir şekilde arttığı bulundu. İkinci olarak, 2,3 DHBA'nın MCF-7 ve MDA-MB-231 kanser hücrelerinin lipit profili üzerindeki etkileri, hedeflenmemiş lipidomik yaklaşımı kullanılarak incelendi. MCF-7 ve MDA-MB-231 kanser hücrelerine 2,3 DHBA uygulanmasının gliserofosfolipid, sfingolipid, gliserolipid ve yağ asidi lipid türlerinde değişikliklere neden olduğu belirlendi. Bu çalışmada meme kanseri tedavisinde 2,3-DHBA literatürüne katkıda bulunulması ve lipit türleri üzerindeki etkilerinin açıklığa kavuşturulması amaçlanmıştır.

Abstract:
Breast cancer (BC) is the most commonly diagnosed cancer in females in the world. Several studies demonstrated that phenolic acids are anticancer agents. 2,3-dihydroxybenzoic acid (2,3-DHBA) is a natural phenolic acid found in different kinds of fruits or vegetables. Lipidomic approaches are investigating the changes in lipid species both in normal and pathological conditions. Several diseases, including cancer, have been shown to be associated with specific changes in certain lipid types, and new treatment strategies have been developed to include lipid metabolism. However, so far, no study has been conducted to demonstrate the effects of 2,3-DHBA on the lipid species of  MCF-7 and MDA-MB-231 human breast cancer cells. Firstly, it was determined whether or not 2,3-DHBA has anticancer activity on MCF-7 and MDA-MB-231 cancer cells using MTT (3- (4,5-dimethylthiazol-2-yl) -2,5-diphenyltetrazolium) method. 2,3 DHBA was found to have anticancer activity on MCF-7 and MDA-MB-231 cancer cells and this effect increased in a time and dose-dependent manner. Secondly, the effects of 2,3 DHBA on the lipid profile of MCF-7 and MDA-MB-231 cancer cells were examined using the non-targeted lipidomic approach. The application of 2,3 DHBA to MCF-7 and MDA-MB-231 cancer cells was determined to cause changes in glycerophospholipid, sphingolipid, glycerolipid, and fatty acid lipid species. In this study, it was aimed to contribute to the literature on 2,3-DHBA in the treatment of breast cancer and to clarify the effects on lipid species.