Ortaokul öğrencilerinin problem çözerken görselleştirme kullanım durumları
Secondary school students use of visualization in problem solving
Yazar: ŞERMİN SATILMIŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUTLU PİŞKİN TUNÇ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada ortaokul öğrencilerinin problem çözerken görselleştirme kullanım durumlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada veri toplamak amacıyla iki ayrı form kullanılmıştır. Bunlar; Problem Çözmede Görselleştirme Testi ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Forumudur. Araştırmanın çalışma grubunun belirlenmesi iki aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk aşamada, kolay erişilebilir örnekleme yöntemiyle 2020-2021 eğitim-öğretim yılının bahar döneminde, Zonguldak ilinin Ereğli ilçesine bağlı iki köy okulundan iki de merkez okuldan olmak üzere toplam 4 ortaokulun 212 öğrenci araştırmaya dâhil edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre ortaokul öğrencilerinin şematik, resimsel ve işlemsel temsilleri kullandıkları tespit edilmiştir. Bu temsil türleri ile toplam test puanları arasında; şematik temsil ile pozitif yönde, resimsel ve işlemsel temsiller ile negatif yönde ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin görselleştirme kullanım durumlarına ilişkin görüşlerin sonuçlarına göre, görselleştirme kullanan öğrencilerin avantaj olarak belirttiği ifadelerden; "problemi anlama kolaylığı sağladığı", "problemi çözme kolaylığı sağladığı", "kesin çözüme ulaşma yöntemi olduğu", "eğlenceli olduğu", "zaman kazandırdığı" ve "problem çözme esnasında yapılan hataları görmeyi sağladığı" alt temaları oluşturulmuştur. Görselleştirme kullanan öğrenciler, belirttikleri ifadelerden dezavantaj grubunda yer alan ifadelere bağlı oluşturulan alt temalar ise; "zaman kaybettirdiği", "her problem için genellenemeyeceği" ve "eğlenceli olmayan bir yöntem olduğu" yönündedir. Görselleştirme kullanmayan öğrencilerin oluşturduğu grupta avantaj olarak; "sistemli ilerleme kolaylık sağladığı", "kesin çözüme ulaşma yöntemi olduğu", "zaman kazandırdığı", "her problem için genellenebileceği" ve "eğlenceli olduğu" alt temaları oluşturulurken, bu grupta dezavantaj olarak yalnızca "görselleştirme kullanmamanın problemi anlama güçlüğüne yol açtığı" alt teması oluşturulmuştur. Bu bağlamda; ortaokul öğrencilerinin problem çözerken kullandıkları görsel temsillerin problem çözümündeki sonuçları etkilediği ve öğrencilerin görselleştirme kullanımlarına ilişkin görüşlerinin farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the visualization use cases of secondary school students while solving problems. Two separate forms were used to collect data in the study. These; Visualization Test in Problem Solving and Semi-Structured Interview Forum. The determination of the study group of the research was carried out in two stages. In the first stage, 212 students from 4 secondary schools, from two village schools and two from central schools in the Ereğli district of Zonguldak province, in the spring semester of the 2020-2021 academic year, were included in the study with easily accessible sampling method. According to the results of the research, it was determined that secondary school students used schematic, pictorial and procedural representations. Between these representation types and total test scores; It has been concluded that there is a positive relationship with schematic representation and a negative relationship with pictorial and operational representations. According to the results of the students' views on visualization use cases, among the statements that the students using visualization stated as an advantage; The sub-themes of "it provides ease of understanding the problem", "it provides ease of problem solving", "it is a method of reaching a precise solution", "it is fun", "it saves time" and "it helps to see the mistakes made during problem solving" were created. If the students using visualization, the sub-themes formed depending on the expressions in the disadvantage group among the expressions they stated; It is "wasting time", "it cannot be generalized for every problem" and "it is not a fun method". As an advantage in the group of students who do not use visualization; While sub-themes such as "it provides systematic progress easy", "it is an exact method of reaching a solution", "it saves time", "it can be generalized for every problem" and "it is fun", the only disadvantage in this group is that "not using visualization causes difficulty in understanding the problem". Theme was created. In this context; It was concluded that the visual representations that secondary school students use while solving problems affect the results in problem solving and the students' views on their use of visualization differ.