Yoğun bakım ünitelerinde yatan hastalarda rektal sürüntü ile karbapenemaz üreten enterobacteriaceae (CPE) kolonizasyonunun ve kolonizasyonu etkileyen risk faktörlerinin belirlenmesi
Determination of carbapenemase-producing enterobacteriaceae colonization by rectal swabs and causative  risk factors  in patient hospitalized in intensive care units
Yazar: ZEHRA ALTUNBAŞ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA NAMIDURU
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Enterobacteriaceae = Enterobacteriaceae ; Karbapenemler = Carbapenems ; Rektum = Rectum ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yatan hastalar = Inpatients ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Karbapenemaz üreten Enterobacteriaceae (CPE) suşlarının hızla yayılması insan sağlığına acil bir tehdit olarak kabul edilmektedir. Konak gastrointestinal sisteminde taşınarak sağlık kurumlarında kolayca yayılabilen CPE'nin kolonizasyonu için risk faktörlerinin belirlenmesi ve uygun önlemlerin alınması ile yayılımı azaltılabilir. Bu tez çalışmasında hastanemiz YBÜ'lerinde CPE sıklığının ve CPE gelişiminde etkili risk faktörlerinin araştırılması amaçlanmıştır.
Çalışmaya 10 Ocak 2017-30 Mart 2017 tarihleri arasında Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi YBÜ'lerinde takip edilen ve CPE kolonizasyonu saptanan 39 hasta ile CPE kolonizasyonu saptanmayan 126  hastadahil edildi.
İki buçuk aylık çalışma süresinde 39 hastada (%23.6) CPE kolonizasyonu saptandı. %58.9 (23) hasta yatış sırasında kolonize iken %41.02 (16) hasta sonradan kolonize oldu ve hastalarda kolonizasyonunun 16±10.8 günde geliştiği saptandı. CPE ile kolonizasyon gelişiminde tek değişkenli analizde anlamlı bulunan YBÜ öncesi yatış öyküsü, son 90 gün içinde karbapenem kullanımı, APACHI II skoru ve entübasyon gibi risk faktörleri çoklu-değişkenli logistik regresyon analizinde tekrar değerlendirildi. YBÜ öncesi yatış öyküsü varlığının CPE ile kolonizasyon riskini 3.914 kat, parenteral beslenmenin 5.589 kat, trakeostomi kullanımının 14.927 kat, NG tüp kullanımının 3.278 kat, önceki karbapenem kullanım öyküsünün 4.83 kat arttırdığı saptandı. CPE grubunda 39 hastadan 26'sı (%66.7) izlem sırasında ex oldu..
          Sonuç olarak hastanemiz YBÜ'lerinde 2,5 aylık süre içinde yapılan aktif sürveyans ile % 23.6 oranında CPE kolonizasyonu saptanmış olup bu oran dünya ve Türkiye verilerine göre yüksektir. CPE'nin ulusal bir problem olduğu düşünülürse, her hastanenin kendi hasta özelliklerine, risk faktörlerine ve sürveyans sonuçlarına göre CPE için erken saptama protokolü ve enfeksiyon kontrol önlemleri belirlemesi gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: Karbapenemaz üreten Enterobacteriaceae, Kolonizasyon, Risk faktörleri

Abstract:
The rapid spread of carbapenemase-producing enterobacteriaceae (CPE) strains worldwide is accepted as an immediate threat to human health. Being carried in a hosting gastrointestinal system, CPE spreads easily in healthcare institutions and its spreading can be reduced by identifying the risk factors affecting colonization development and taking the appropriate measures. This thesis aims at investigating the prevalence of CPE in the ICUs of our hospital and the risk factors affecting CPE development.
	The study included 39 patients with CPE colonization and 126 patients without CPE colonization who were under treatment in the ICUs of anesthesiology and reanimation and internal medicine departments of Gaziantep University Medical School between 10 January 2017 and 30 March 2017. 
	During the study period of two and a half months, CPE colonization was detected in 39 patients (23.6%). While 58.9% (23) of the patients already had colonization at the time of hospitalization, 41.02% (16) had colonization afterwards and the colonization of patients was found to develop in 16±10.8 days. The risk factors including a history of hospitalization before ICU, use of carbapenem in the past 90 days, the APACHI II score and intubation, which were found significant in the development of CPE colonization in the single-variable analysis, were reassessed with the logistik regression analiysis. Presence of hospitalization before ICU was found to increase the CPE colonization risk 3.914 fold, parenteral feeding 5,589 fold, use of tracheostomy 14.927 fold, use of NG tubes 3.278 fold, and a previous history of carbapenem use 4,83 fold. Eleven (6.6%) of the 39 colonized patients were infected with CPE and 26 (66.7%) of the 39 patients in the CPE group were ex during treatment.
	In conclusion, with an active surveillance of 2.5 months in the ICUs of our hospital, CPE colonization was detected at a rate of 23.6%, which is higher than the world and Turkey averages. Considering CPE as a national problem, each hospital should set out an early detection protocol and infection control measures according to their own patient characteristics, risk factors and surveillance results. 

Keywords: Carbapenemase-producing Enterobacteriaceae, Colonization, Risk Factors.