Sürdürülebilir şehirleşme bağlamında gıda güvencesi: Sakarya ili örneği
Food security in the context of sustainable urbanization: The case of Sakarya province
Yazar: EMRULLAH CEYLAN
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMET KAÇMAZ
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Coğrafya = Geography ; Gıda Mühendisliği = Food Engineering ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Coğrafya = Geography ; Gıda güvencesi = Food security ; Sakarya Büyükşehir Belediyesi = Sakarya Metropolitian Municipality ; Tarım gıda sosyolojisi = Agricultural food sociology ; Çevresel sürdürülebilirlik = Sustainable environment

Özet:
Bu çalışmada Sakarya'nın gıda güvencesi değerlendirilerek bunun teminatı durumunda olan tarımsal
faaliyetlerin analizi yapılmıştır. İlde mevcut tarımsal faaliyetler analiz edilerek yıllara göre değişim durumu üzerinden eğilimler belirlenmiştir. Belirlenen eğilimlerde etkili olan faktörler vurgulanmış, bu bağlamda tespitler sürdürülebilir şehirlerin önemli parametrelerinden olan gıda güvencesi üzerinden değerlendirilmiştir. 
Sakarya ilinin kuruluşunda etkili olan tarımsal faaliyetler ekonomik çeşitliliklere rağmen önemli bir ekonomik faaliyet alanı olarak varlığını sürdürmektedir. İl tüketim merkezlerinin yakınında yer alması, verimli toprak yapısı, uygun iklim şartları ile önemli bir tarım potansiyeli taşımaktadır. Nitekim, il 16 tarımsal üründe Türkiye genelinde ilk on sırada yer almaktadır. İlin sanayileşme etkisinde kalması, önemli ulaşım projeleri içerisinde yer alması, Sakarya Üniversitesinin açılması vb. durumlar ilin yoğun bir şekilde göç almasına sebep olarak şehirsel yayılımı arttırmıştır. Kentsel yerleşmelerin yayılması tarımsal alanlar üzerindeki baskıyı arttırmıştır. Bu durum tarımsal faaliyetler üzerinde olumsuz etkiler gösterse de sektör hala önemli bir ekonomik faaliyet kolu olarak ehemmiyetini korumaktadır. Sürekli göç artışı ve şehirsel yayılım ile birlikte iklim değişikliğini etkileri, tarımsal politikalar, Ar-ge eksikliği ve sektörle ilgili diğer sorunlar ilin gıda güvencesini zorlaştırmış gelecek adına tehdit unsuru olarak gözlemlenmiştir. 
Hem bulunduğu bölge hem de ülke genelinde gıda arzına önemli katkılar sağlayan Sakarya ilinin sorunlarının çözülmesi büyük önem taşımaktadır. İlin gıda arzında var olan sorunların kökenine inilmesi, kentsel yerleşmeler ile üretim alanları olan tarımsal alanların uyumlu kılınması ve sürdürülebilir bir vizyonun sağlanması ile sorunların çözülmesi mümkün görülmektedir. Bu bağlamda ilin önemli bir fonksiyonu olan tarımsal faaliyetlere getirilecek çözümler il ve ülke düzeyinde gıda arzına önemli katkılar sağlayarak şehirlerin sürdürülebilir bir gelişim içerisinde ilerlemesi hususunda örneklik teşkil etmesi sağlanabilir.

Abstract:
In this study, the food security of Sakarya has been assessed, and an analysis of the agricultural activities that ensure this security has been conducted. The existing agricultural activities in the province were analyzed to determine trends based on changes over the years. The factors influencing these trends were highlighted, and in this context, the findings were evaluated in terms of food security, which is one of the key parameters of sustainable cities. 
Agricultural activities, which played a significant role in the establishment of Sakarya, continue to exist as an important economic activity despite economic diversities. The province has significant agricultural potential due to its proximity to consumption centers, fertile soil structure, and favorable climatic conditions. Indeed, the province ranks among the top ten in Turkey for 16 agricultural products. The influence of industrialization, inclusion in major transportation projects, the opening of Sakarya University, and similar factors have led to intense migration to the province, increasing urban sprawl. Although the expansion of urban settlements has increased pressure on agricultural lands, the sector still maintains its significance as an important economic activity. The constant increase in migration, urban sprawl, climate change effects, agricultural policies, lack of R&D, and other issues related to the sector have made food security in the province more challenging and have been observed as a threat for thefuture.
Solving the problems of Sakarya, which makes significant contributions to food supply both in the region and across the country, is of great importance. Addressing the root causes of the existing issues in the province's food supply, harmonizing urban settlements with the agricultural lands that serve as production areas, and ensuring a sustainable vision are seen as viable solutions. In this context, solutions brought to the agricultural activities, which are a significant function of the province, can make important contributions to the food supply at both the provincial and national levels and serve as an example for sustainable urban development.