Klorofil floresan ayırımı ve görüntüleme tekniğinin biber tohumlarının kalitesini iyileştirme amacıyla kullanımı
Use of chlorophyll fluorescence and imaging techniques as seed quality enhancing methodology in pepper
Yazar: BURCU BEGÜM KENANOĞLU
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM DEMİR
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Depolama koşulları = Storage conditions ; Enzim aktivitesi = Enzyme activity ; Floresan = Fluorescence ; Klorofil = Chlorophyll ; Tohum gelişimi = Seed development

Özet:
Bu çalışma ticari ve farklı olgunluktaki tohum partilerinde kalitenin Klorofil Floresan (KF) ayrım metodu ile (klorofil floresan değeri yüksek tohumların ayrılması) geliştirilmesi amacıyla 6 farklı biber (Capsicum annuum L.) çeşidinde 2009 ve 2011 yılları arasında yürütülmüştür. Ayrıca ayrım yapılan tohumlarda Klorofil Floresan Görüntüleme tekniğiyle de kabuktaki klorofil varlığı tespit edilmiştir. İlk safhada kullanılan tohumlar ticari firmalardan elde edilirken, ikinci safhada yer alan farklı olgunluklardaki tohum partileri ise Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümüne ait Sebzecilik Araştırma ve Uygulama Bahçesinde yetiştirilmiştir. Bu çeşitler; Kandil Dolma, Çarliston, Yağlık, Çorbacı, Demre Sivrisi, 11B-14'dür.Çalışmanın ilk safhasında tohum partileri %8 nemde 6 ve 12 ay -18, 5 ve 25 oC depolanmıştır. İkinci safhadaki tohumlar; turuncu, kırmızı, koyu kırmızı ve aşırı olgun dönemlerde hasat edilmiştir. Her iki safhadaki tohumların Klorofil Floresan tekniği ile ayrımı yapılmış (KF değeri düşük) ve kontrol (ayrım yapılmamış) gruplarına; çimlendirme, fide çıkış ve kontrollü bozulma güç testleri uygulanmıştır. Ayrıca, ticari partilerinin ayrım yapılan ve yapılmayan kontrol gruplarında Katalaz, Süperoksit Dismutaz ve Askorbat Peroksidaz aktiviteleri belirlenmiştir. Sonuçlara göre; depolanmış (P<0.05) ve farklı olgunluktaki (P<0.001) tohum partilerinde kalite KF metodu ile artış göstermiştir. KF ayrımı, depolanmış tohum partilerinde çimlenme performansını yaklaşık %10 oranında artmıştır. Çeşitler karşılaştırıldığında en hassas olarak çimlenme oranını diğer çeşitlere göre daha hızlı kaybeden Yağlık ve Kandil Dolma olmuştur. Genel olarak KF ayrımı ile belirlenen tohumların enzim aktiviteleri daha yüksek olmuştur. KF ayrımı ile olgun tohumlara nazaran ham tohumların kalitesindeki artış daha fazla olurken, ortalama çimlenme süresi de 1-3 gün arasında erkencilik göstermiştir. Bu durum ticari olarak yapılan tek hasat yönteminde (aynı zamanda hasat edilen farklı olgunluktaki tohumlarda) avantaj sağlamaktadır. Gelişme dönemindeki tohum partilerinde kalite artışı KF metodu ile sağlanırken bu durumun en fazla I. ve II. hasat dönemlerinde daha avantajlı (%5-30) olduğu belirlenmiştir.Tüm sonuçlardan yola çıkarak KF ayrım ve görüntüleme tekniğinin gerek ticari depolanmış gerekse farklı olgunluktaki biber tohum partilerinde tohuma zarar vermeden kalite artışını sağlayan bir metot olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This work was carried out to enhance commercial seed lots and differently matured seed lots through chlorophyll fluorescence sorting method (seperating high chlorophyll content seeds) in six different cultivars of pepper (Capsicum annuum L.). Research was conducted in 2009 and 2011. Sorted seeds were also imaged by chlorophyll fluorescence imaging method in order to check chlorophyll content of seed coat. Seed lots were obtained from commercial companies (1.stage) and differently matured seed lots were harvested in grown plants of cultivars of Kandil Dolma, Çarliston, Çorbacı, Yağlık, Demre Sivrisi and 11B-14 in Vegetable Plantation Field of Horticulture Department, Agriculture Faculty, Ankara University.In the first stage of the work, seed lots were stored at 8% moisture content, at -18, 5 and 25 oC for 6 and 12 months. In the second stage, seeds were harvested from orange, red, soft-red and over-mature fruits. Seeds of both stages were after sorting by chlorophyll fluorescence technique and sorted (CF low) and control (unsorted) were tested for germination, seedling emergence, controlled deterioration. Moreover, Catalase, SOD and APX activities were also determined on sorted and unsorted seed lots. Results showed that CF method enhanced (P<0.05) seed quality after storage and different matured seed lots (P<0.001). CF sorting, increased seed germination about 10% in stored seed lots. When cultivars are compared, the most sentivite ones were found as Yağlık and Kandil Dolma, both lost germination percentages faster than the others. In general, CF sorted seeds showed higher enzyme activities. CF sorting enhanced quality of less mature seed lots more than those of mature ones. Germination rate increased about 1 and 3 days. This has an advantage for commercial compare that harvest seed crop once-over (differently matured seeds of the same time). CF sorting enhanced seed quality in all developing seed lots, but the maximum advantage was obtained from frist and second harvests. This advantage was changed between 5 and 30%.As overall conclusion, CF sorting method can be used as a non-destructive seed quality improving method in stored commercial and different mature pepper seed lots.