Dil kültür ilişkisi açısından Hatay'da iki dillilik
The bilingualism in Hatay in relation to the language and culture
Yazar: ALİM KORAY CENGİZ
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN TÜRK
Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Antropoloji = Anthropology ; Dilbilim = Linguistics
Dizin: Dil = Language ; Dil-kültür = Language-culture ; Dilbilim = Linguistics ; Hatay = Hatay ; Kültür = Culture ; Çok dillilik = Multilingualism ; Çok kültürlülük = Multiculturalism ; İki dilli = Bilungualism

Özet:
Bir toplumu ve o toplumun kültürünü incelemek istediğimizde bunu dil olmadanyapmak olanaksızdır. Dil, evrensel olarak insanın kurmuş olduğu sosyal yapılar içerisinde biriletişim aracı görevi görmektedir. Antropologlar, bu yüzdendir ki bir toplumu incelemekistediklerinde ilk olarak temas ettikleri alan o toplumun dilidir. Bu açılardan dil ve kültürayrılmaz bir bütünlük teşkil etmektedir. Bu nedenledir ki antropologlar, kültür ile ilgiliçalışmalarında dile büyük önem verirler. Kültürde var olan herhangi bir unsur aynı şekildedilde de kendisine yer bulacaktır. Açıkçası dilde var olan her unsur kültürde, kültürde var olanher değer ve kavram da aynı şekilde dilde yer alacaktır.Birden fazla kültür ve birden fazla dil aynı toplum içerisinde birbirleri ile temashalinde olduğunda iki kültürün ve iki dilin de bir arada olması ve bu kültürlerin ve dillerinbirbirleri ile etkileşimi de kaçınılmazdır. Dilin, bir toplumun maddi ve manevi olan tümunsurlarını, daha da genel bir ifade ile içerisinde bulunduğu toplumun kültürünümuhteviyatında barındırdığı noktasından yola çıkarsak bir toplumun dilini incelemeklebirlikte aynı zamanda kültürüne de değinmiş ve ele almış oluruz.Geçmişten bugüne farklı kültürleri ve medeniyetleri bünyesinde barındıran vemedeniyetlerin beşiği olan Hatay ilinde iki farklı dil, Türkçe ve Arapça günümüzde de günlüksosyal yaşam içerisinde etkin bir şekilde kullanılmaktadır. Hakim dil Türkçe olmakla birlikteArapça da etkinliğini sürdürmeye devam etmektedir.Dil ile ilgili çalışmalar, Dilbilim, Sosyolinguistik, Psikolinguistik ve Dil Antropolojisigibi bir çok farklı bilim dallarının ilgi alanına girmektedir. Bu tez çalışması Hatay ilindegünlük sosyal hayatta konuşulan Arapça'yı, Kültürel Antropolojinin bakış açısı ile elealmaktadır. Araştırma, varsayımlar doğrultusunda kuşaklar arasındaki dil değişmelerini, diletkileşimlerini, Arapça'nın kullanım sıklıklarını ve bireyler tarafından kullanılma nedenleriniaraştırmaktadır. Araştırmada, farklı bölgelerden ve Arapça bilen ve kullanan farklı yaşgruplarından oluşan 25 farklı kişi ile görüşme yapılmıştır. Araştırmada, yaşlara, bulunulanortam ve cinsiyete ve duruma dayalı dil seçimleri, katılımlı gözlem ve mülakat çerçevesindeincelenmeye çalışılmıştır. Araştırma çerçevesinde konu ile ilgili olarak ilgili yerli ve yabancıliteratür taranmış ve konu ile ilgili daha önceden yapılan çalışmalar incelenmiştir.Anahtar kelimeler: ki dillilik, Dil-Kültür lişkisi, Dil Seçimi, Dil Ölmesi, Çok Dillilik -Çok Kültürlülük, Dil çi Dünya Görüşü.

Abstract:
In order to search through a culture of a community, it is impossible to do this withoutconsidering its language. The language, universally, acts as a communicative tool in the socialconstitutions of human beings. For this reason, Anthropologists firstly contact with thelanguage of a community while they are searching through the societies. In thisconsideration, language and culture could not be separated from each other. Therefore,Anthropologists pay attention to the language if they are to search through a culture. Anelement takes part in the culture should take part in the language as well. Reciprocally, everyelement in the culture should be in the language and all the elements in the language take partin the culture of a society.When more than one language and culture are in contact, the interaction of theselanguages and cultures to each other is inevitable. In the means of language consists of all thephysical and spiritual elements of culture, searching through the language of a societyactually, we deal with the culture of this society.Presently, in daily life Arabic and Turkish which are totally different languages, areactively spoken in Hatay city which has been hosting the various civilizations and cultures upto now. Although the major language is Turkish, Arabic still survives and keeps its efficacyin the city life.The studies related to language is considered to be in the fieldwork of variousdisciplines such as Linguistics, Sociolinguistics, Pyycholinguistics and LinguisticAnthropology. This thesis study aims to study the the Arabic which is spoken in the daily lifefrom the point of view Cultural Anthropology. The thesis research searches the code-switchings, language interactions, the frequency of Arabic usage and the reasons by thebilingual people in accordance with the assumptions. In this study, 25 people are chosen fromthe different regions of the city depending their language usage. Depending the gender,situation and age, the code switching is aimed to be clarified by the help of participantobservation and interviews. In the frame of the thesis study, all the literature and sourcesrelated to case are searched and the previous studies are analysed.Keywords: Bilingualism, The Relationship between Language - Culture, Code-Switching,Multilingualism - Multiculturalism, Cultural Relativity.