Afet hemşireliği yönetiminde yetkinlikler ölçeği: Türkçe geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Competencies for disaster nursing management questionnaire Turkish validity and reliability study
Yazar: UTKU DURGUT
Danışman: DOÇ. DR. TÜLİN YILDIZ
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Afet tıbbı = Disaster medicine ; Afetler = Disasters ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Yetkinlik = Competence ; Yetkinlik ölçümü = Competency measurement ; Ölçekler = Scales

Özet:
Araştırma, afet hemşireliğine katkıda bulunacağı
düşünülerek, afet hemşireliği yönetiminde hemşirelerin yetkinliğini değerlendirmede
kullanılacak ölçme aracının hemşirelik literatürüne kazandırılması amacıyla
metadolojik ve tanımlayıcı olarak yapıldı. Araştırmanın evrenini, Mart 2018-Mayıs
2019 tarihleri arasında Tekirdağ ili, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Sağlık
Uygulama ve Araştırma Merkezinde görev yapan 238 ve Tekirdağ Devlet
Hastanesinde görev yapan 315 hemşire olmak üzere toplam 553 hemşire, örneklemini
ise araştırmaya katılmayı kabul eden 450 hemşire oluşturdu. Veri toplama aracı olarak,
13 maddelik "Kişisel Özellikler Formu" ile 43 maddelik "Afet Hemşireliği
Yönetiminde Yetkinlikler Ölçeği" uygulandı. Verilerin analizinde sayı/yüzde,
açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, korelasyon analizi, Cronbach Alfa güvenilirlik
katsayısı yöntemleri kullanıldı. AHYYÖ'nin çeviri-geri çevirisi yapılarak dil geçerliği
sağlandı, daha sonra uzman önerileri doğrultusunda gerekli düzeltmeler yapılarak
kapsam geçerliği sağlandı. Toplam ölçek Kapsam Geçerlik Indeksi değeri 0.98 olarak
bulundu. AHYYÖ'nin yapı geçerliğini belirlemek için doğrulayıcı faktör analizi
yapıldı. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda, ölçeğin 3 faktörlü yapısının geçerli
olduğu ve uyum iyiliği testlerinin uygun olduğu bulundu. AHYYÖ'nin test-tekrar test
güvenilirliği ile ölçeğin zamana göre değişmezliği test edildi. AHYYÖ'nin iç tutarlılık
analizleri sonucunda, Cronbach alfa katsayısının tüm ölçek için 0.963 olduğu, alt
boyutlarının 0.881 ile 0.981 arasında değiştiği bulundu. Sonuç olarak; AHYYÖ'nin
orijinal ölçekle benzer bir yapıda, Türkçe geçerliği ve güvenirliğinin yüksek olduğu
ve Türk hemşirelerin afet hemşireliği yönetiminde yetkinliklerini belirlemede yeterli
bir ölçüm aracı olduğu belirlendi.

Abstract:
The study was carried out methodological and descriptive for a
measurement tool to evaluate the competence of nurses in disaster nursing
management in order to help the nursing literature to be used in disaster nursing
management The population of the study consisted of 553 nurses, 238 nurses working
in Tekirdağ Namık Kemal University Health Practice and Research Center and 315
nurses working in Tekirdağ State Hospital between March 2018 and May 2019, and
450 nurses who accepted to participate in the study.As a means of collecting data, a
13-item "Personal Characteristics Form" and 43-item "Competencies for Disaster
Nursing Management Questionnaire" were used. the analysis of the data, number /
percentage, explanatory and confirmatory factor analysis, correlation analysis,
Cronbach's alpha reliability coefficient were used.The language validity was ensured
by performing translation-reverse translation of the CDNMQ, and then the necessary
validations were made in line with the expert recommendations and the scope was
validated.Total Scale Scope Validity Index was found to be 0.98.Confirmatory factor
analysis was performed to determine the construct validity of CDNMQ. As a result of
confirmatory factor analysis, it was found that the 3-factor structure of the scale was
valid and goodness of fit tests were appropriate.With the test-retest reliability of the
ASMT, the invariance of the scale was tested for time. After the internal consistency
analysis for CDNMQ, it was found that the Cronbach alpha coefficient was 0.963 for
the whole scale and the sub-dimensions ranged from 0.881 to 0.981.As a result;
CDNMQis in a similar structure with the original scale, it was determined that the
Turkish version was high in validity and reliability, and that nurses were an adequate
measurement tool to determine their competencies in disaster nursing management.