Türkiye'de uygulanan vergi afları ve mükellefler üzerindeki etkisine ilişkin bir analiz
Implemented in Turkey, an analysis of the impact on tax amnesties and tax payers
Yazar: EBRU DEMİRKIRAN
Danışman: DOÇ. DR. ALİ YAVUZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Mali İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Af = Amnesty ; Mali af = Fiscal forgiveness ; Mükellef = Taxpayer ; Mükellef hakları = Taxpayer rigts ; Vergi affı = Tax amnesty ; Vergiler = Taxes

Özet:
Günümüzde devletlerin toplumsal görevlerinin artması kamu giderlerini de artırmıştır. Kamu gelirleri kamu giderlerinin finansmanında kullanılır. Kamu giderlerinin artması kamu gelirleri içerisinde vergilerin payının artmasına neden olmuştur. Vergiler devletin en önemli gelir kaynağıdır ancak bunu ödeyen mükellefler için bir yük teşkil etmektedir. Yükümlülerin bu yükten kurtulma çabası ise vergi kayıp ve kaçaklarının artmasına yol açmaktadır. Devlet ise bu kaybı telefi etmek, gerektiğinde siyasi rant sağlamak, kendi yetersizliğinden kaynaklanan ve mükellefi ağır kayıplara uğratan bazı uygulamalarını hafifletmek, kayıp ve kaçakların ortaya çıkmasını sağlamak için vergi affına başvurmaktadır.Devletlerin bu uygulamaya sık sık başvurması bazı kesimlerce eleştirilmiş ve afların vergi sistemi içinde önemli, güncel ve tartışma yaratan bir kurum haline gelmesine neden olmuştur. Çalışmamızda ki amaç vergi aflarının mükellefler üzerinde nasıl bir etki bıraktığını ve eleştirel bakışlar hakkında ne düşündüklerinin anket uygulamalarıyla ortaya çıkarmaktır.Bu çalışmada, vergi aflarının teorik temelleri ele alınmış, Türkiye 1923' ten günümüze kadar geçen sürede uygulanan vergi afları kronolojik bir sıralama içinde anlatılmıştır. Vergi aflarının mükellefler üzerinde yaptığı etkiyi tespit etmek için Isparta Merkez İlçe` de Ticaret ve Sanayi Odasına bağlı 357 vergi mükellefine yapılan anket çalışmasıyla analiz edilmiştir. Analizler, ülkemizde sık sık uygulanan vergi aflarının beraberinde yeni vergi affı beklentilerini de getirdiğini göstermiştir. Bunun yanında mükelleflerin eğitim düzeylerine göre af il ilgili görüşlere katılma düzeyleri arasında farklılık gözlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Af, Vergi, Vergi Affı, Mali Af, Vergi Algısı

Abstract:
Today, the increase of social duties of the governments raised the public expenditures and the increase of the public expenditures caused the increase of taxes in public revenues. Public revenues are used in the finance of the public expenditures. Taxes are one the most important incomes of the governments but also they are adversities for the taxpayers. This adversity raises tax evasion. The governments uses tax amnesties to compensate lose, to obtain political benefits; to ease the bad effects of some implementations that caused loses for the taxpayers and to find out the tax evasions.It?s because the governments often applied this practice, Tax amnesties became an important, up to date and problematical subject in tax system and criticized by some part of society. The aim in this study was to reveal the effects of tax amnesties on tax payers and what they think about the critical views by the help of a survey.In this study, theoretical bases of tax amnesty were dealed and Tax amnesties beginning from 1923 to now were presented chronologically. To determine the effects of tax amnesty on taxpayers, a survey was carried out on 357 taxpayers dependent on Isparta T.S.O. The analysis, depended on the survey, showed that constantly applied tax amnesty brought with the expectation of new tax amnesties. In addition, taxpayers amnesty according to educational levels were related to the difference in opinion between the levels of participation.Key Words: Amnesty, Tax, Tax Amnesty, Financial Amnesty, Perception of the Tax