Adli amaçlı menstrüel kan identifikasyonunda kullanılan tanımlama yöntemlerinin çeşitli açılardan karşılaştırılması
Comparison of identification methods used in menstrual blood identification for forensic purposes from various perspectives
Yazar: AYŞE ÇOŞKUN
Danışman: PROF. DR. BEHNAN ALPER
Çukurova Üniversitesi / Bağımlılık ve Adli Bilimler Enstitüsü / Adli Bilimler Ana Bilim Dalı / Bağımlılık ve Adli Bilimler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Adli bilimler = Forensic sciences ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Kimlik tespiti = Identity establishing ; Mikro RNA = Micro RNA ; Vücut sıvıları = Body fluids

Özet:
Adli uygulamalarda sıklıkla kullanılan vücut sıvılarının tanımlanması suçun/suçlunun belirlenmesinde ve bilimsel çalışmalarda oldukça önemli bir rol oynamaktadır. Olay yerinden elde edilebilecek en önemli kanıtlar arasında olan kan, semen, tükürük, vajinal sekresyon gibi biyolojik bulgular tanımlanma/kimliklendirme sürecini de beraberinde getirir. Kan, olay yerlerinde en sık bulunan vücut sıvılarından biridir. Bu bulgular biyolojik olduklarından örneğin alınması aşamasından itibaren başlayan bu süreçte bozunmaya uğrama, kontamine olma gibi muhtemel sorunları en aza indirmek ve bu vücut sıvılarının tanımlanması aşamasında başarılı ve hızlı bir yöntem seçmek çok önemlidir. Bu çalışmada menstrüel kanın tespiti için kullanılan yöntemler sıralanmış ve farklı açılardan kıyaslanarak hangisinin menstrüel kanın tanımlanmasında hangi açıdan avantajlı veya dezavantajlı olduğu tartışılmıştır. Kullanılan yöntemler mikroskobik ve moleküler yöntemler olarak ikiye ayrılmış ve 3 ticari test kiti incelenip karşılaştırılmıştır. Bunlar ParaDNA Body Fluid ID Test, SERATEC PMB Testi ve DIMERTEST Lateks Testi'dir. Çalışma sonucunda metotlar hız, hassasiyet, güvenlik, iş gücü, maliyet, taşınabilirlik ve rutin laboratuvara adaptasyon gibi kriterlere göre tartışılmış ve metotlar sıralanan kriterlere göre yapılan değerlendirmede menstrüel kanın tanımlanmasında SERATEC PMB Testi ve DIMERTEST Lateks Test hızlı taramada öne çıkarken, ParaDNA BF ID Testi ile diğer RNA dayalı ters transkriptaz kantitatif PCR'ın yüksek başlangıç maliyetine sahip olsa da yanlış pozitif olasılığını düşük olması ve minimum numune kaybı ile uzun vadede maliyet etkinliği sunduğu anlaşılmaktadır.

Abstract:
Identification of body fluids, which are frequently used in forensic applications, plays a very important role in determining the crime/criminal and in scientific studies. Biological findings such as blood, semen, saliva, saliva, saliva, vaginal secretions, which are among the most important evidence that can be obtained from the crime scene, bring along the identification process. Blood is one of the most common body fluids found at crime scenes. Since these evidences is biological, it is very important to minimize possible problems such as deterioration and contamination in this process starting from the sampling stage and to choose a successful and fast method for the identification of these body fluids. In this study, the methods used for the identification of menstrual blood were listed and evaluated according to different criteria (speed, sensitivity and sample quantity, safety, workforce, cost, portability and adaptability to the routine laboratory) and the advantages/disadvantages of each criteria for different methods. The methods used were divided into microscopic methods and molecular methods and 3 commercial test kits were compared. These kits are ParaDNA Body Fluid ID Test, SERATEC PMB Test and DIMERTEST Latex Test. As a result of the study, the methods were discussed according to criteria such as speed, sensitivity, safety, workforce, cost, portability and adaptability to routine laboratory use. In the evaluation of the methods according to the criteria listed, SERATEC PMB Test and DIMERTEST Latex Test stand out in rapid screening for the identification of menstrual blood, while ParaDNA BF ID Test and other RNA-based reverse transcriptase quantitative PCRs have a high initial cost, but offer cost-effectiveness in the long term with low false positive probability and minimal sample loss.