Beden eğitimi öğretmenlerinin algılanan stres ve fiziksel aktivite düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between the physical education teachers perceived stress and their levels of physical activities
Yazar: KADİR KAAN TÜRKSOY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KURTULUŞ ÖZLÜ
Amasya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi = Physical education ; Beden eğitimi = Physical education and training ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Stres = Stress ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma beden eğitimi öğretmenlerinin algılanan stres ve fiziksel aktivite düzeylerini farklı sosyodemografik değişkenler açısından inceleyerek algılanan stres ve fiziksel aktivite düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Nicel araştırma modellerinden ilişkisel tarama yönteminin kullanıldığı araştırmaya, Gaziantep ilinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda görev yapan 338 (200 erkek, 138 kadın) beden eğitimi öğretmeni gönüllü olarak katılmıştır. Araştırmada veri toplamak amacıyla üç bölümden oluşan araştırma formu kullanılmıştır. Formunun ilk bölümünde beden eğitimi öğretmenlerinin sosyodemografik bilgilerinin yer aldığı sorular, ikinci bölümünde Cohen, Kamarck ve Mermelstein (1983) tarafından geliştirilen Eskin, Harlak, Demirkıran ve Dereboy (2013) tarafından Türkçe uyarlaması yapılan ''Algılanan Stres Ölçeği'' (ASÖ), üçüncü bölümünde ise Türkçe uyarlaması Öztürk (2005) tarafından yapılan ''Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi'' (UFAA-KF) yer almaktadır. Gruplar arasındaki farklılıklar incelenirken değişkenlerin normal dağılımdan gelmeleri nedeniyle bağımsız örneklem T-Testi ve tek yönlü varyans analizi (One-Way ANOVA) testlerinden yararlanılmıştır. ANOVA testinde anlamlı bir farklılık olması durumunda gruplar arası farklılığın belirlenebilmesi için varyansların homojenliği dikkate alınarak Post-Hoc Tukey testi uygulanmıştır. Değişkenler arası ilişki incelenirken Pearson korelasyon testi, değişkenler arası yordayıcılık hesaplaması için ise çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre beden eğitimi öğretmenlerinin öğrenim durumu, mezun oldukları bölüm, görev yaptıkları okul türü ASÖ ve UFAA-KF toplam puanları ve alt boyutlarında anlamlı farklılığa neden olmamaktadır. Beden eğitimi öğretmenlerinin cinsiyetleri ASÖ "stres/rahatsızlık algısı" alt boyutunda, kadro durumu değişkeni ASÖ "stres/rahatsızlık algısı" alt boyutu ve UFAA-KF şiddetli fiziksel aktivite boyutunda, gelir düzeyi değişkeni UFAA-KF şiddetli ve orta fiziksel aktivite alt boyutunda yaş değişkeni ASÖ "stres/rahatsızlık algısı"  alt boyutunda, hizmet süresi ve halen çalıştığı kurumdaki görev süresi değişkenlerinin  ASÖ  toplam puanları ve "stres/rahatsızlık algısı" anlamlı farklılığa neden olduğu tespit edilmiştir. Beden eğitimi öğretmenlerinin yaş, toplam hizmet süresi ve halen çalıştıkları kurumdaki hizmet süresi değişkenleri ile ASÖ toplam puanları ve Stres/Rahatsızlık algısı alt boyutu puanları arasında ters yönlü, düşük düzeyde anlamlı bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. ASÖ ve UFAA-KF arasındaki ilişki incelendiğinde, ölçekler arasında ters yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Algılanan stres düzeyleri arttıkça met skor toplam düzeyleri azalmaktadır. Beden eğitimi öğretmenlerinin fiziksel aktivite düzeyleri arttıkça algıladıkları stres düzeylerinde azalma olduğu tespit edilmiştir. Beden eğitimi öğretmenlerinin algılanan stres düzeylerini azaltmak için daha fazla fiziksel aktiviteye yönlendirilmesi önerilmektedir.

Abstract:
This research was done to examine the relationship between perceived levels of stress and physical activity by examining the perceived levels of physical activity and stress in different sociodemographic variables for physical education teachers. The research, using relational screening from quantitative research models, voluntarily included 338 (200 men, 138 women) physical education teachers who worked at the schools affiliated with the Ministry of National Education in Gaziantep province. The research uses a three-part research form to collect data. The first part of the form includes questions of sociodemographic information of physical education teachers, the second part "The Perceived Stress Scale" (ASO), developed by Cohen, Kamarck and Mermelstein (1983), with Turkish adaptation by Eskin, Harlak, Demirkiran and Dereboy (2013), and the third, "International Physical Activity Survey" (UFAA-KF) by Turkish adaptation Öztürk (2005). The independent sampling of T-Test and one-way variance analysis (One-Way ANOVA) testing was used as variables came from normal distribution during the study of differences between groups. In the case of a meaningful difference in ANOVA testing, a Post-Hoc Tukey test was performed to determine the difference between groups based on homogeneity of variances. The Pearson correlation test was used to examine the variable relationship, and the multilinear regression analysis was used for the predictor calculations of variables. The study found that physical education teachers' learning status, graduating area, school type that they work, ASO and UFAA-KF do not lead to meaningful differences in their total scores and subsizes. The gender of physical education teachers in the ASO "stress/discomfort perception" subdimension, staffing status variable ASO "stress/discomfort perception" subdimension and UFAA-KF severe physical activity dimension, income level variable UFAA-KF severe and medium physical activity subdimension age  variable ASO "stress/discomfort perception" sub-dimension, service time and duration variables in the organization where it is currently employed cause significant difference to ASO total scores and "stress/discomfort perception". It has been found to have an inversely meaningful, low relationship between the ages, total service time of the physical education teachers and the service time variables in the insitution in which they are currently employed and the ASO total scores and the Stress/Discomfort perception sub-dimension scores. When the relationship between ASO and UFAA-KF is examined, a reversal relationship between the scales has been detected. The overall level of metabolic scores decreases as the perceived stress levels increase. It has been found that there is a decrease in the stress levels that physical education teachers perceive as their physical activity levels increase. It is recommended that physical education teachers be directed to more physical activity to reduce perceived stress levels.