Okul çağı aşı uygulamasında yapılan değişikliklerin aileler ve sağlık çalışanları tarafından değerlendirilmesi
Evaluation of the changes made in school-age vaccination practice by families and health workers
Yazar: BESRA EREN
Danışman: DOÇ. DR. ELİF OKŞAN ÇALIKOĞLU
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
Amaç: Bu araştırmamızdaki amaç Sağlık Bakanlığı tarafından aşı takviminde yapılan değişiklik ile okul çağı aşılarının İlçe Sağlık Müdürlüğünün sorumluluğundan alınıp ASM'lerde yapılmaya başlanmasının olumlu ve olumsuz sonuçlarını belirlemek ve okul çağındaki çocukların aşı olmalarının önündeki engelleri saptamaktır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel nitelikte olan bu araştırma anket formu uygulanarak Şubat-Mart 2024 tarihlerinde Gaziantep Şahinbey ilçesinde bulunan 24 Aile Sağlığı Merkezi'nde ve İlçe Sağlık Müdürlüğü'nde çalışan 243 kişiden oluşan aile hekimi ve sağlık çalışanları ile bu kurumlara herhangi bir nedenle başvuran 4-15 yaş arası çocuğa sahip olan aynı sayıda aile ile yapıldı. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerle beraber ki-kare testi kullanıldı. 
Bulgular: Araştırmaya katılan ebeveynlerin % 29,7'si çocuğuna okulda aşı yapılmasını istemediğini, % 10,2'sinin okul çağı aşılarını gerekli görmediği saptandı. Ebeveynlerin  % 86,2'si okul çağı aşılarının Aile Sağlığı Merkezinde yapılmasını istediğini belirtti.  Okul aşılarının ASM'de yapılması daha iyi olur cevabı veren ebeveynlerin % 63,1'i ASM ortamının daha güvenli olduğunu belirtti. Araştırmaya katılan ebeveynlerin % 13,7'sinin çocuklarından herhangi birinin aşılı olmadığı saptandı. Araştırmamızda İSM'de çalışan sağlık çalışanlarının ASM'de çalışanlara göre okul çağı aşılarının ASM 'de uygulanmasını doğru bulduğu saptandı. ASM'de çalışan sağlık çalışanlarının % 40,7'sinin kayıt ve hasta takibinin kolay olması açısından  okul çağı aşılarının ASM'de uygulanması gerektiğini  belirtti.
Sonuç: Çalışmamızda ebeveyn ve sağlık meslek mensuplarının çoğu okul çağı aşılarının ASM'de uygulanması gerektiğini belirtti. Fakat hem ebeveynlerin hem de sağlık çalışanlarının çocukları aşılatma konusunda çeşitli sorunlarla karşılaştığı sonucuna ulaşıldı. Bu konuda okullarda aşı tereddüdüne ilişkin kampanyalar ve eğitimler faydalı olabilir.

Abstract:
Objective: The aim of this study was to determine the positive and negative results of the change in the vaccination calendar and the removal of school-age vaccinations from the responsibility of the District Health Directorate and the introduction of ASMs and to determine the barriers to vaccination of school-age children.
Materials and Method: This descriptive cross-sectional study was conducted by face-to-face interviews with 243 family physicians and healthcare professionals working in 24 Family Health Centres and District Health Directorate in Gaziantep Şahinbey district between February and March 2024, and the same number of families with children aged 4-15 years who applied to these institutions for any reason. Descriptive statistics and chi-square test were used to analyse the data.
Results: It was found that 29.7% of the parents who participated in the study did not want their children to be vaccinated at school and 10.2% did not consider school-age vaccines necessary. 86.2% of the parents stated that they wanted school-age vaccines to be administered at the Family Health Centre.  Among the parents who answered that it would be better to have school vaccines at the ASM, 63.1% stated that the ASM environment was safer. It was found that 13.7% of the parents participating in the study did not have any of their children vaccinated. In our study, it was found that healthcare professionals working in ISMs found it correct to administer school-age vaccines in ASMs compared to those working in ASMs. It was stated that 40.7% of the healthcare professionals working in ASMs stated that school-age vaccines should be administered in ASMs in terms of easy registration and patient follow-up.
Conclusion: In our study, most of the parents and healthcare professionals stated that school-age vaccines should be administered at ASMs. However, it was concluded that both parents and healthcare professionals faced various problems in vaccinating children. In this regard, campaigns and trainings on vaccine hesitancy in schools may be useful.