Çalışanlarda dijital teknoloji bağımlılığı: İş performansı ve örgütsel adalet açısından değerlendirilmesi
Digital technology addiction in employees: An evaluation in terms of job performance and organizational justice
Yazar: SEVGİ ULUTAŞ
Danışman: DR. YEŞİM AVUNDUK
İSTANBUL TOPKAPI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Teknolojik bağımlılık = Technological dependence ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; İş performansı = Job performance

Özet:
Bu araştırmada dijital bağımlılık durumunun iş performansı ve örgütsel adalet üzerindeki etkisini saptamak amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda literatür taraması ve anket uygulaması gerçekleştirilerek dijital teknoloji bağımlılığı, iş performansı ve örgütsel adalet kapsamında değerlendirilmiştir. Kuramsal çerçeve oluşturulmuş, iş performansı, çalışan performansı, örgütsel adalet kavramları açıklanmış, teknoloji gelişimi, internet, dijital dünya, dijital oyun ele alınarak bağımlılık literatürü aktarılmıştır. Davranışsal bağımlılık, dijital teknoloji bağımlılığı ve türleri incelenerek, sanal aylaklık ve nedenleri ortaya konulmuştur. Ardından sanal aylaklık, örgütsel adalet ve iş performansı ilişkisi yapılan çalışmalardan yola çıkılarak aktarılmıştır. Nicel araştırma gerçekleştirmek üzere İstanbul ilinde faaliyet gösteren özel bir işletmede çalışan 486 bireye anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics v23 paket programından yararlanılarak istatistiksel analize tabi tutulmuştur. Bu kapsamda demografik güvenilirliğin betimleyici analizinin ardından geçerlik ve güvenirlik, normallik analizleri gerçekleştirilmiş, yüksek güvenilirlik düzeyinde ve normal dağılım gösterdiği saptanan verilere parametrik analize tabi tutulmuştur. Bu kapsamda t testi ve ANOVA analizinden yararlanılmış olup anlamlı istatistiksel farklılık gösteren grupların tespiti için homojeniteye bağlı olarak Tukey HSD ve Dunnett T3 Post Hoc analiz yöntemlerinden yararlanılmıştır. Araştırma neticesinde dijital teknoloji bağımlılığı, iş performansı ve örgütsel adaletin demokratik değişkenlerden etkilendiği saptanmıştır. Ayrıca dijital teknoloji bağımlılığının iş performansı ve örgütsel adaleti %4,5 ve %1,3 düzeyinde açıkladığı belirlenmiştir. 
İşyerinde sergilenen dijital teknoloji bağımlılığının zaman, performans ve verimlilik açısından neden olacağı kayıp veya sağlayacağı avantajların sorgulanması, konunun önemi göz önüne alındığında gerçekleştirilen bu araştırmanın literatüre katkısı olması beklenmektedir. İşveren ve çalışanlar nezdinde değerlendirilen durumun farkındalık yaratması, gelecek araştırmalara ışık tutması ve doğrudan paydaşlara dolaylı olarak işletme ve topluma katkı sağlaması mümkün görülmektedir.

Abstract:
This study aims to determine the effect of digital addiction on job performance and organizational justice. In this direction, literature review and questionnaire application were conducted, and digital technology addiction was evaluated within the scope of job performance and organizational justice. The theoretical framework was created, job performance, employee performance, organizational justice concepts were explained, technology development, internet, digital world, digital game were discussed, and addiction literature was presented. Behavioral addiction, digital technology addiction and its types were examined, and cyberloafing and its causes were revealed. Then, the relationship between cyberloafing, organizational justice and job performance was explained based on the studies. To conduct quantitative research, a questionnaire was applied to 486 individuals working in a private enterprise operating in Istanbul. The data obtained were subjected to statistical analysis using IBM SPSS Statistics v23 package program. In this context, after the descriptive analysis of demographic reliability, validity, reliability, and normality analyses were performed, and the data that were found to be at high reliability level and normally distributed were subjected to parametric analysis. In this context, t-test and ANOVA analysis were used, and Tukey HSD and Dunnett T3 Post Hoc analysis methods were used depending on homogeneity to identify groups with significant statistical differences. As a result of the research, it was determined that digital technology addiction, job performance and organizational justice were affected by democratic variables. In addition, it was determined that digital technology addiction explained 4.5% and 1.3% of job performance and organizational justice. 
Considering the importance of the issue, this research is expected to contribute to the literature by questioning the loss or advantages that digital technology addiction in the workplace will cause in terms of time, performance, and productivity. It is possible that the situation evaluated by employers and employees will raise awareness, shed light on future research and contribute directly to stakeholders and indirectly to the business and society.