Etik liderlik yaklaşımlarının çalışanların örgütsel bağlılığına ve performansına etkileri: İstanbul ilinin Bahçelievler ilçesinde özel sağlık kuruluşlarında biraraştırma
Impact of ethical leadership approach on the organizational commitment and performance of the employees; Study in hospitals private practice in Bahçeli̇evler inIstanbul
Yazar: GÜLAY TAMER
Danışman: PROF. DR. ORHAN İŞCAN
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management

Özet:
Tez çalıĢmasında Ġstanbul ilinin Bahçelievler ilçesinde bulunan özel sağlık
kuruluĢlarındaki yöneticilerin etik liderlik yaklaĢımlarının çalıĢanların örgütsel
bağlılığına , performansına olan etkileri ve örgütsel bağlılığın performans üzerindeki
aracı rolü araĢtırılmıĢtır. Ayrıca, demografik farklılıkların örgütsel bağlılık ve iĢ gören
performansı üzerine olan etkilerini belirleyebilmek adına tanımlayıcı bir alan
çalıĢması yapılmıĢtır.
AraĢtırmada veri toplama yöntemi olarak hastane yöneticilerinin sergiledikleri
etik liderlik yaklaĢımlarının çalıĢanların örgütsel bağlılığına ve performansına olan
etkilerini belirlemek için 1999 yılında Karayel‟in tasarlamıĢ olduğu beĢ seçenekli
likert ölçme aracı kullanılmıĢtır. Geçerliliği ve güvenilirliği test edilmiĢ ve güvenilirlik
durumu (Cronbach Alfa) katsayısı ile incelenmiĢtir.
AraĢtırmanın evreni 750 kiĢiden oluĢmakta olup özel sağlık kuruluĢlarındaki
366 sağlık çalıĢanına tesadüfi olmayan örnekleme yöntemlerinden kolayda
örnekleme yöntemi uygulanmıĢtır ve örneklem büyüklüğü % 48.8 dir. AraĢtırmada
etik liderlik ölçeği olarak Pillai Rajnandini‟nin 1999 yılında gerçekleĢtirmiĢ olduğu
"Leadership and Organizational Justice, Similarities and Differences Across
Cultures" adlı çalıĢmasından ve Brown ile Harrison‟ın 2005 yılında geliĢtirmiĢ
oldukları "Ethical Leadership Scale" isimli ölçekten yararlanılmıĢtır. ÇalıĢmada
performans ölçeği için de Kirkman ve Rosen‟in 1999 yılında, Fuentes, Saez ve
Montes‟in ise 2004 yılında gerçekleĢtirmiĢ olduğu ve bu çalıĢmalara ek olarak da
Rahman ve Bullock‟ın yine 2004 yılında gerçekleĢtirmiĢ oldukları çalıĢmalardaki
ölçeklerden yararlanılmıĢtır. Örgütsel bağlılık ölçeği olarak da Allen ve Meyer‟in
1997 yılında geliĢtirmiĢ oldukları ölçek kullanılmıĢtır ki bu ölçek ilerleyen yıllarda
Yavuz‟un 2008, Günel‟in 2009, Tekbalkan‟ın 2010 ve KaĢ‟ın 2012‟deki
çalıĢmalarında da kullanılan üç boyutlu bir çalıĢma ölçeğidir.
.II
Örgütlerde gözlemlenen etik davranıĢlar hizmet kalitesini beklenenin en üst
seviyesinde sağlayabilmektedir ve söz konusu hizmetler çalıĢanların örgürsel
bağlılığı ve performansı üzerinde olumlu etkiler göstermektedir.
ÇalıĢmanın amacı; sağlık alanında hizmet sunan örgütlerin etik liderlik
yaklaĢımları gösteren liderler tarafından yönetildiklerinde çalıĢanlarının demografik
farklılıklarına göre örgütsel bağlılıklarının ve performanslarının ne seviyede
etkilendiğini bilimsel olarak açıklayabilmektir. Sonuç olarak içinde bulunduğumuz
bilgi çağının modern yöneticilerinden olarak kabul edilen ve etik değerler
doğrultusunda çalıĢanlarının örgüte olan bağlılıklarına ve performanslarına olumlu
katkılar sağlayacak yöneticilerin sergiledikleri davranıĢlar değerlendirilmektedir.
Anahtar kelimeler: Etik, Lider, Örgütsel Bağlılık, Performans, Demografik,
Sağlık.

Abstract:
In this thesis study, the effects of ethical leadership approaches of managers
in private health institutions on the organizational commitment and performance of
employees were researched in Bahçelievler district of Istanbul province. In addition,
the effects of ethical leadership behaviors on demographic factors and demographic
characteristics on organizational commitment and performance of employees were
examined.
A five-point Likert scale was used by Karayel in 1999 to determine the effects
of ethical leadership approaches on staff organizational performance and
performance of hospital managers as data collection methods. Validity and reliability
were tested and the reliability condition (Cronbach Alfa) coefficient was examined.
The universe of the research was 750 people and 366 healthcare workers in
private health institutions who were easily sampled by non-random sampling
methods and sample size % 48.8 .Scales used in the research: Ethical Leadership
Scale: Pillai Rajnand‟s "Leadership and Organizational Justice, Similarities and
Differences Across Cultures (1999)", Brown & Harrison‟s "Ethical Leadership Scale
(2005)" has benefited from his work. Performance scale used by Kirkman and
Rosen‟s Project from 1999, Fuentes, Saez and Montes‟s work from 2004 and
additionally Rahman and Bullock‟s work from 2004. Organizational commitment
scale is a three dimensional measure developed by Allen and Meyer in 1997 and
this scale used in previous studies in Yavuz‟s work from 2008, Günel‟s work from
2009, Tekbalkan‟s work from 2010 and KaĢ‟s work from 2012.
The obtained findings were analyzed in the statistical program .As a result of
the research, it has been observed that ethical leadership approaches are not
effective organizational commitment dimension other than emotional commitment
when organizational commitment is influenced by employee performance. EthicalIV
behaviors in organizations can provide service quality at the highest level expected
and have positive effects on employee performance.
The aim of this study is to scientifically explain how healthcare organizations
are influenced by employees' demographics and organizational commitment and
performance when directed by leaders who demonstrate ethical leadership
approaches. As a result, it is evaluated that the information age we are in can
provide positive contributions to the organizational commitment and performance of
employees in the direction of ethical values of modern managers.
Key Words: Ethics, Leader, Organizational Commitment, Performance,
Demographic and Health.