Enerji sistemlerinde meydana gelen geçici olayların otomasyon sistemleri üzerindeki etkileri
The effects of temporary events occuring in energy systems on automation systems
Yazar: REMZİ ÇETİN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET FATİH IŞIK
Hitit Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Enerji Sistemleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering
Dizin: Elektrik enerjisi = Electrical energy ; Elektrik güç sistemleri = Electric power systems ; Elektrik tesisatı = Electric installation ; Tesisat = Installation ; Yüksek gerilim = High voltage

Özet:
Bu tez çalışmamızda, elektrik enerji sistemlerinde meydana gelen geçici olayların otomasyon sistemleri üzerindeki etkileri incelenmiş ve alınması gereken önlemler sunulmuştur. Enerji sistemlerindeki geçici olaylar anlık olarak oluşan olaylar olup çoğu zaman ciddi zararlara yol açabilmektedir. Bu zararlar bazen cihazlara zarar verirken bazen de canlılara da zarar verebilmektedir. Bu nedenle sistem kontrolünün üst düzeyde olması ve oluşabilecek zararlara karşı etkin bir yapı kurulması gerekmektedir. Bu süreçte öne çıkan en önemli sistem otomasyon sistemlerinin güvenliğidir. Şebekede meydana gelebilecek geçici olayların en büyük etkisi otomasyon sistemleri üzerine olmaktadır. Bu tez çalışmamızda bu durum detaylı bir şekilde irdelenmiş ve çözüm önerileri ortaya konulmuştur. Tez içeriği olarak, enerjinin tanımı yapılmış, enerji çeşitleri olan hidroelektrik enerjisi, termik enerji, jeotermal enerji, rüzgâr enerjisi, güneş enerjisi ve nükleer enerji kaynakları hakkında bilgiler verilmiştir.  Ayrıca enerjinin iletimi ve dağıtımında kullanılan devre elemanları incelenmiştir. Bu iletim ve dağıtım hatları ile tesisleri etkileyen geçici olaylar araştırılmıştır. Bunun yanında geçici olayların otomasyon sistemleri üzerindeki etkileri ortaya konulmuştur. Durumun saha uygulaması olarak Çorum ilinde faaliyet gösteren bir tavuk çiftliği tesisindeki enerji sistemi ve otomasyon sistemi araştırılmış ve gerçekleşebilecek geçici olaylarda sistemlerin zarar görmemesi için alınması gereken önlemler detaylı bir şekilde sunulmuştur.

Abstract:
In this thesis, the effects of temporary events that occur in electrical energy systems on automation systems are examined and the precautions to be taken are presented. Temporary events in energy systems are instantaneous events and can often cause serious damage. While these damages sometimes damage devices, sometimes they can also harm living things. For this reason, it is necessary to have a high level of system control and to establish an effective structure against possible damages. The most important system that comes to the fore in this process is the safety of automation systems. The biggest impact of temporary events that may occur in the network is on automation systems. In this thesis, this situation has been examined in detail and solution suggestions have been put forward. As the content of the thesis, the definition of energy is given, and the information given about the energy types such as hydroelectric energy, thermal energy, geothermal energy, wind energy, solar energy and nuclear energy sources. In addition, the circuit elements used in the transmission and distribution of energy were examined. Temporary events affecting these transmission and distribution lines and facilities were investigated. In addition, the effects of temporary events on automation systems are presented. As a field application of the situation, the energy system and automation system in a poultry farm operating in Çorum province were investigated and the precautions to be taken in order not to damage the systems in case of temporary events were presented in detail.