Öz tiksinme ile obsesif kompulsif semptom şiddeti arasındaki ilişkinin incelenmesi
The analysis of the relationship between the severity of the obsessive compulsive symptoms and self disgust
Yazar: HANDAN BEYZA DOĞAN
Danışman: PROF. DR. NURHAN FISTIKÇI
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Obsesif inanışlar = Obsessive beliefs ; Obsessif davranış = Obsessive behavior ; Obsessif kompülsif bozukluk = Obsessive compulsive disorder ; Tiksinme = Disgust ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öz tiksinme = Self disgust

Özet:
Bu araştırmada obsesif kompulsif semptom şiddeti ile öz tiksinme arasındaki ilişki incelenerek ilgili alan yazına katkı sağlanması amaçlanmıştır. Bu bağlamda araştırmada bağımlı değişken (obsesif kompulsif belirti şiddeti) ve bağımsız değişkenler (öz tiksinme ile sosyo-demografik değişkeler) arasındaki ilişki incelenmiştir.
Bu amaç doğrultusunda çalışma ilişkisel model içinde yer alan anket yöntemi ile gerçekleşmiştir. Çalışmadan elde edilen veriler Ankara İl sınırları içerisinde yaşayan 18-55 yaşları arasındaki 200 bireylerden toplanmıştır. Çalışmaya katılan bireylerin öz tiksinme düzeylerinin belirlenebilmesi için Türkçe uyarlaması Bektaş, Çiçek ve İnözü (2019) tarafından yapılan 'Öz Tiksinme Ölçeği Revize Formu-ÖTÖRF' kullanılmıştır. Katılımcıların obsesif kompulsif semptom düzeylerinin belirlenebilmesi içinde Türkçe uygunluğu Yorulmaz ve arkadaşları (2007) tarafından yapılan 'Padua Obsesif-Kompülsif Belirti Envanteri- Washington Eyalet Üniversitesi Revizyonu (PEWEÜR)' kullanılmıştır. Çalışma kapsamında toplanan veriler sosyal bilimler için istatistik programı (SPSS) ile çözümlenmiş ve yorumlanmıştır.   
Araştırmada ulaşılan bilgilere bakıldığında öz tiksinmenin obsesif kompulsif semptom şiddeti ile bağlantısı olduğu ve öz tiksinme ile obsesif kompulsif semptom şiddeti arasında doğrusal düşük güçte anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir. Aynı zamanda yapılan regresyon analizine göre bağımsız değişken olarak öz tiksinme ve alt boyutlarının OKB'yi %36,9 oranında bağımsız değişkenler olarak OKB ve alt boyutlarının ise öz tiksinme'yi %35,1 oranında açıkladığı bulunmuştur.
Sonuç olarak bireylerde öz tiksinme düzeyi arttıkça obsesif kompulsif semptom şiddeti de artmaktadır. Obsesif kompulsif bozukluğu olan bireylerin görünen zorlantılarının altında kendilerine yöneltilmiş tiksinti duygusunun olabileceği yapılan araştırmalarla desteklenmektedir. Bu nedenle obsesif kompulsif bireylerle çalışan klinisyenlerin öz tiksinme duygusuna yönelik çalışmalarda bulunmaları önerilebilir.

Abstract:
In this study, it was aimed to contribute to the related literature by examining the relationship between obsessive-compulsive symptom severity and self-disgust. In this context, the relationship between dependent variable (obsessive-compulsive symptom severity) and independent variables (self-disgust and socio-demographic variables) was examined in the study.
For this purpose, the study was carried out with the survey method included in the relational model. The data obtained from the study were collected from 200 individuals between the ages of 18-55 living within the borders of Ankara Province. In order to determine the self-disgust levels of the individuals participating in the study, the Turkish version of the 'Self Disgust Scale Revised Form-ÖTORF' was used by Bektaş, Çiçek, and İnözü (2019). In order to determine the obsessive-compulsive symptom levels of the participants, the 'Padua Obsessive-Compulsive Symptom Inventory-Washington State University Revision (PEWEUR)' made by Yorulmaz et al. (2007) was used. The data collected within the scope of the study were analyzed and interpreted with the statistical program for social sciences (SPSS).
According to the findings obtained within the scope of the research, it was determined that self-disgust was associated with the severity of obsessive-compulsive symptoms, and there was a linear low-power significant relationship between self-disgust and the severity of obsessive-compulsive symptoms. At the same time, according to the regression analysis, it was found that self-disgust and its sub-dimensions explained OCD at a rate of 36.9%, and OCD as independent variables, and its sub-dimensions explained self-disgust at a rate of 35.1%.
As a result, as the level of self-disgust increases, the severity of obsessive-compulsive symptoms also increases. It is supported by studies that individuals with obsessive compulsive disorder may have feelings of disgust directed at them under their apparent compulsions. Therefore, it can be suggested that clinicians working with obsessive compulsive individuals should conduct studies on self-disgust.