COVID-19 pandemisi döneminde hemşirelerde tükenmişlik ve yaşam kalitesi
Nurses burnout and quality of life during the COVID-19 pandemic period
Yazar: BETÜL TEMEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ARZU ERKOÇ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; Tükenmişlik-mesleki = Burnout-professional ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu çalışma, COVID-19 pandemi döneminde hemşirelerin tükenmişlik ile yaşam
kalitesi düzeylerinin belirlenmesi ve aralarındaki ilişkinin değerlendirilmesi amacıyla
gerçekleştirilmiştir. Tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu çalışma bir eğitim araştırma
hastanesinde COVID-19 kliniğinde yatan hastalara bakım veren 289 hemşire ile
gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri, ''Hemşire Tanıtım Formu", "Maslach
Tükenmişlik Ölçeği (MTÖ)" ve "Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği Türkçe
Ulusal Kısa Sürüm (WHOQOL-BREF-TR)" ölçekleri kullanıldı. MTÖ alt
boyutlarının puan ortalaması "duygusal tükenme" 21.23±6,11; "duyarsızlaşma"
8,53±4.30; "kişisel başarı" 20,04±5.23 puanı olarak tespit edilmiştir. WOQOL-BREFTR alt boyutlarının puan ortalamaları "bedensel alan" 20,80±4,20; "ruhsal alan" puanı
18,40±3,93; "sosyal alan" puanı 8,98±2,38; "çevre-ulusal alan" puanı 25,62±5,1
olduğu saptanmıştır. Cinsiyet, medeni durum, mesleğini isteyerek yapma, çalışma
şartlarını kötü olarak değerlendirme, COVID-19 salgını nedeniyle işten ayrılmayı
düşünme, hastalara verdiği bakımı yeterli bulmama, uyku kalitesini kötü olarak
değerlendirme durumlarının hemşirelerin tükenmişlik düzeylerini; gelir durumunu
kötü olarak değerlendirme, COVID-19 salgını nedeniyle işten ayrılmayı düşünme,
hastalara verdiği bakımı yeterli bulmama ve uyku kalitesini kötü olarak değerlendirme
durumlarının hemşirelerin yaşam kalitelerini olumsuz etkilediği bulunmuştur.
Hemşirelerin yaşam kalitesi düzeyleri ile tükenmişlik düzeylerinin bileşenleri olan
duygusal tükenme ve duyarsızlaşma arasında negatif yönlü, kişisel başarı arasında ise
pozitif yönlü ilişki olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This study was carried out to determine the burnout and life quality level of nurses
during the COVID-19 pandemic period and to evaluate the relationship between them.
This descriptive and cross-sectional study was conducted with 289 nurses caring for
patients in a COVID-19 clinic in a training and research hospital. Research data,
"Nurse Description Form", "Maslach Burnout Scale (MBI)" and "World Health
Organization Quality of Life Scale Turkish National Short Version (WHOQOLBREF-TR)" scales were used. The mean score of the MBI sub-dimensions points
determiden as follows: "emotional exhaustion" 21.23±6.11 points;
"depersonalization" 8.53±4.30 points; "personal accomplishment" 20.04±5.23 points.
The average score of the sub-dimensions of WOQOL-BREF-TR were determined as
20,80±4,20 points for "physical health"; the "psychological" score was 18,40±3,93;
"social relationship" score 8,98±2,38; "environmental national" score was determined
to be 25,62±5,1 points. It has been observed that gender, marital status, doing the job
willingly, evaluating the working conditions as bad, thinking of leaving the job due to
the COVID-19 epidemic, not finding the care given to the patients as sufficient,
evaluating the sleep quality as bad affect the burnout level of the nurses. It was found
that evaluating the income status as bad, considering quitting the job due to the
COVID-19 epidemic, not finding the care given to the patients as sufficient and
evaluating the sleep quality as bad negatively affected the life quality of the nurses. It
has been determined that there is a negative relationship between nurses' life quality
and emotional exhaustion and depersonalization, which are the components of burnout
levels, and a positive relationship found between personal accomplishment and quality
life.