Süleyman Ateş'in Ahkâm Âyetlerine bakışı
Suleyman Ates's perspective on the Verses of the Rules
Yazar: MURAT AVŞAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RESUL ERTUĞRUL
Bayburt Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tefsir Ana Bilim Dalı / Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Kur'ân-ı Kerim'in âyetlerini konularına göre itikad, ahlâk, ahkâm ve kıssalar olmak üzere temelde birkaç bölüme ayırabiliriz. Kur'an'ın ahkâma dair âyetleri de ibadât, muâmelât ve ukûbât olmak üzere fıkhî açıdan üç kısımda kategorize edilmiştir. Kur'an, İslâm tarihi boyunca çeşitli usullerde tefsir edilmiştir. Bu çalışmalar genel olarak rivâyet tefsiri ve dirâyet tefsiri olmak üzere iki ana başlık altında ele alınıp incelenmiştir. Tefsir alanında yaptığı çalışmalar ve yetiştirdiği öğrenciler açısından önemli ilim adamlarından birisi de Süleyman Ateş'tir. Bu çalışmada Süleyman Ateş'in "Kur'ân-ı Kerim Tefsiri" isimli eseri bağlamında ahkâm âyetlerine getirdiği yorumlar, âyetleri açıklama yöntemi ve bu âyetleri nasıl değerlendirdiği incelenmiştir. Süleyman Ateş, tefsirinde belli bir mezhebi taklit etmeyip, konu ile alakalı özgün görüşler zikretmiştir. Ateş, ahkâm âyetlerini tefsir ederken bazen önceki müfessirlerin görüşünü naklederek bu görüşlerden birini tercih etmiş bazen de kendisi geleneğin aksine farklı bir görüş ileri sürmüştür. Hadislere de temkinli yaklaşan Ateş, Kur'an'a aykırı rivâyetleri nedenleri ile tenkide tabi tutmuştur. Eserinde meselelerin fıkhî tafsilatına da yer vererek, ahkâm ile ilgili âyetlerin açıklamalarını yaptığı bölümlerde sadece âyetlerin fıkhî boyutunu ele almamış, aynı zamanda bu âyetlerden çıkarılabilecek mesajlara da yer vermiştir.

Abstract:
We can basically divide the verses of the Holy Quran into several sections according to their subjects: belief, morality, provisions and stories. The verses of the Quran regarding the provisions are categorized in three parts in terms of fiqh: worship, transactions and punishment. The Quran has been interpreted in various ways throughout Islamic history. These studies were generally discussed and examined under two main headings: narration interpretation and rationa exegesis interpretation. One of the important scholars in terms of his studies in the field of exegesis and the students he educated is Süleyman Ates. In this study, Süleyman Ates's comments on the verses of the provisions, his method of explaining the verses and how he evaluated these verses were examined in the context of his work titled "Quran Interpretation". Süleyman Ates did not imitate a particular sect in his commentary, but expressed original views on the subject. While interpreting the verses of the provisions, Ates sometimes preferred one of these views by quoting the views of previous commentators, and sometimes he himself put forward a different view, contrary to tradition. Ates, who approached the hadiths cautiously, criticized the narrations contrary to the Quran for their reasons. By including the fiqh details of the issues in his work, in the sections where he explained the verses related to the rules, he not only discussed the fiqh dimension of the verses, but also included the messages that can be derived from these verses.