Öğretmen görüşleri çerçevesinde okullarda korku kültürünün incelenmesi: Bir olgubilim çalışması
Examination of fear culture at schools within the frame of teachers' views; A phenomenological study
Yazar: AYŞE ALTIN
Danışman: PROF. DR. PINAR YENGİN SARPKAYA
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı öğretmen görüşlerine dayanarak okullardaki korku kültürü olgusunu anlamaktır. Araştırma nitel araştırma desenlerinden olgubilim kullanılarak yapılmıştır. Araştırma 2021/2022 öğretim yılında Aydın ilinde liselerde çalışan, kartopu ve ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenmiş olan 16 öğretmenle gerçekleştirilmiştir. Veriler yarı yapılandırılmış görüşme formu aracığıyla toplanmış ve içerik analizi ile analiz edilmiştir. Analiz için "MAXQDA 2020" nitel veri analizi yazılım programından yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin korku kültürünü belirsizlik, tabu, baskı, güvende hissetmeme, özgür hissetmeme, sosyal öğrenme, olayların sonucuna göre şekillenen olgu, çıkarlar doğrultusunda yönetmek, engelleme, korku dili, toplumsal otokontrol olarak tanımladığı; okullarda korku kültürünü oluşturan etmenlerin çevresel etmenler, okul ve eğitim sisteminden kaynaklanan etmenler ile insan davranışlarından kaynaklı etmenler olduğu; korku kültürünün etkilerinin olumsuz duygu ve duygu durumlarından oluşan psikolojik etkiler, örgütsel etkiler, toplumsal etkiler ve eğitsel etkiler olduğu görülmüştür. Korku kültüründen etkilenmeyen öğretmenlerin neden etkilenmediğine yönelik bulgular; deneyim, olumlu kişilik özellikleri, mesleki yeterlilik, iletişime açık olma ve destekleyici yönetici tutumu olarak belirlenmiştir. Korku kültürüyle baş etme yöntemlerinin görev bilinciyle çalışma, umudunu kaybetmeme, deneyimlerden faydalanma, işbirliği, eylemsizlik, iletişim, kişisel gelişime önem verme, hak arama, öğrenciye karşı tutum olduğu görülmüştür. Öğretmenler okullarda korku kültürü oluşmaması için üst yönetime, Millî Eğitim Bakanlığına, okul yöneticilerine, öğretmenlerin kendilerine ve paydaşlara ilişkin öneriler sunmanın yanında toplumsal açıdan da gelişitirilebilecek stratejilere yönelik görüş bildirmiştir. Araştırmacı tarafından uygulamacılara ve araştırmacılara yönelik öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
Aim of this study is to understand phenomenology of fear culture at schools by means of teacher views. In this study, phenomenological pattern, which is also a qualitative research pattern, is used. This study has been carried out with 16 teachers out of official high schools Aydın province in 2021-2022 educational year, by using snowball and criterion sampling methods. Information was gathered by means of semi-structured interview forms and was applied content analysis. During analysis, "MAXQDA 2020" qualitative information analyze software program is utilized. According to findings of this study, teachers defined fear culture as; ambiguity, taboo, pressure, feeling unsafe, not feeling free, social learning, phenomenon formed with results of events, managing in the interests, hindering, fear language and social auto control. When it came to findings about teachers who were not affected by fear culture, reasons for not being affected from fear culture are classified under these titles such as experience, positive personality, professional qualification, being open to communication, supportive managing attitude. Methods to cope with fear culture are categorized as working with duty consciousness, not losing hope, utilizing others' experiences, cooperation, inertia, communication, self-improvement, claiming rights and creating an attitude against students. Teachers not only stated their opinions to school management, Ministry of Education, school managers, their colleagues and shareholders to prevent existence of feat culture at schools but they also proposed socially improvable strategies. Suggestions for practitioners and researches were developed by researcher.