Ortaöğretim öğrencilerinde çoklu zekâ kavramının rekabetçi tutum üzerine etkisinin incelenmesi
An investigation of the effect multiple intelligence concept on competitive attitude of learners' at high school
Yazar: FATİH MURAT
Danışman: DOÇ. DR. EMRE BELLİ
Atatürk Üniversitesi / Kış Sporları ve Spor Bilimleri Enstitüsü / Spor Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Ortaöğretim öğrencileri = Secondary education students ; Rekabet = Competition ; Rekabetçi davranış = Competitive behavior ; Tutum ölçekleri = Attitude scales ; Tutumlar = Attitudes ; Zeka = Intelligence ; Çoklu Zeka Kuramı = Multiple Intelligence Theory ; Çoklu zeka = Multiple intelligence ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı; ortaöğretim öğrencilerinde çoklu zekâ kavramının rekabetçi tutum
üzerine etkisinin incelenmesidir.
Çalışmada yer alan öğrencilerin çoklu zekâ durumlarının ve rekabetçi tutum düzeylerinin
cinsiyet, yaş, kardeş sayısı, okul türü, anne-baba eğitim durumları, sınıf düzeyi, uzun süre
yaşanılan yer ve boş zaman değerlendirmeleri gibi değişkenler açısından farklılık gösterip
göstermediğini belirlemektir.
Araştırtmanın evrenini; Erzurum İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı ortaöğretim okulları
oluştururken; örneklem grubunu ise Cumhuriyet Anadolu Lisesi, Hınıs Anadolu İmam Hatip
Lisesi ve Şenkaya Akşar Çok Programlı Anadolu Lisesinde öğrenim gören 359'u erkek 210'u
kadın olmak üzere toplam 569 katılımcı oluşturmaktadır.
Araştırmada veri toplama aracı olarak Akbayırlı (1998) tarafından rekabetçi tutumu
ölçmeye yönelik olarak geliştirilen ''Rekabetçi Tutum Ölçeği'', zekâ türlerini belirlemek için
Gardner (1983) tarafından geliştirilen ve Saban (2002) tarafından Türkçeye uyarlanan "Çoklu
Zekâ Alanlarında Kendini Değerlendirme Envanteri'' kullanılmıştır.
Verilerin değerlendirilmesinde ve hesaplanmış değerlerin bulunmasında SPSS (Statistical
Package for Social Sciences) paket program kullanılmıştır.
Katılımcıların cinsiyetlerine göre çoklu zekâ düzeyleri ile rekabetçi tutumlarının karşılaştırılmasında anlamlı farklılıklara rastlanmamıştır (p>0,05). Katılımcıların sınıflarına göre çoklu zekâ düzeylerinin karşılaştırılmasında mantıksal-matematiksel zekâ boyutunda anlamlı farklılıklara rastlanmıştır. Buna göre; 9. sınıf öğrencilerinin (X=23.79), 12. sınıf öğrencilerine (X=19.46), 10. Sınıf öğrencilerinin düzeylerinin (X= 22.79), 12. sınıf öğrencilerine (X=19.46), 11. Sınıf öğrencilerinin de matematiksel-mantıksal zekâ düzeylerinin (X=22.68), 12. sınıf öğrencilerine (X=19.46) göre daha yüksek olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Çoklu Zekâ Kuramı, Rekabet, Tutum, Ortaöğretim, Öğrenci

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of the concept of multiple intelligences on
competitive attitude in secondary school students.
The students' taking part in the study multiple intelligences status and competitive attitudes
are to determine whether the multiple intelligences and competitive attitude levels of the students
in the study differ in terms of variables such as gender, age, number of siblings, school type,
parent education status, class level, place of residence for a long time and leisure time.
While the secondary education schools affiliated to Erzurum Provincial Directorate of
National Education constitute the universe of the research, the sample group consists of 569
participants, 359 males and 210 females studying at Cumhuriyet Anatolian High School, Hınıs
Anatolian Imam Hatip High School and Şenkaya Akşar Multi-Program Anatolian High School.
"Competitive Attitude Scale" developed by Akbayırlı (1998) to measure competitive
attitude as a data collection tool in the research, "Self-Assessment in Multiple Intelligence Fields
Inventory" developed by Gardner (1983) and adapted into Turkish by Saban (2002) to determine
intelligence types. ' used.
SPSS (Statistical Package for Social Sciences) package program was used to evaluate the
data and find the calculated values.
Significant differences were not found in the comparison of multiple intelligence levels
and competitive attitudes of the participants according to their gender (p>0.05). When comparing
the multiple intelligence levels of the participants based on their classes, significant differences
were found in the logical-mathematical intelligence dimension. It was concluded that the
mathematical-logical intelligence levels of the 9th (X=23.79), 10th (X= 22.79) and 11th (X=22.68)
grade students were higher than the mathematical-logical intelligence levels of the 12th grade
students (X=19.46).

Key Words: Multiple Intelligences Theory, Competition, Attitude, Secondary School, Student