Bağlanma stilleri ve ilişki doyumu arasındaki ilişkide aleksitimi ve çatışma çözme stillerinin aracı rolü
The mediator role of alexithymia and conflict resolution styles in relation between attachment styles and relationship satisfaction
Yazar: FULYA AKKÖSE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE GÜNDOĞAN
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment ; Çatışma çözme = Conflict resolution ; Ölçekler = Scales ; İlişki doyumu = Relationship satisfaction

Özet:
Bu araştırmada bağlanma stilleri ile ilişki doyumu arasındaki ilişkide aleksitiminin ve çatışma çözme stillerinin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmaya 18-30 yaş aralığında, lisans ve lisansüstü düzeyde 421 öğrenci katılmıştır. Katılımcılara Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri II (YIYE-II), İlişki Doyumu Ölçeği (İDÖ), Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20) ve Çatışma Çözüm Stilleri Ölçeği (ÇÇSÖ) uygulanmıştır. Yapılan korelasyon analizleri sonucunda bağlanma alt boyutları ile ilişki doyumu arasında, bağlanma alt boyutları ile aleksitimi ve çatışma çözme stilleri arasında ve ilişki doyumu ile aleksitimi ve çatışma çözme stilleri arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Bootstrap yöntemi olan Çoklu Aracı Değişken Analizi sonucunda ise bağlanmanın kaygı boyutu ve ilişki doyumu arasındaki ilişkide aleksitiminin dışa dönük düşünme alt boyutu ile olumlu ve olumsuz çatışma çözme stillerinin aracı rol oynadığı, bağlanmanın kaçınma boyutu ve ilişki doyumu arasındaki ilişkide olumsuz çatışma çözme stilinin ve geri çekilmenin aracı rol oynadığı görülmüştür. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular literatür bağlamında tartışılmış ve gelecek çalışmalar için önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Sözcükler: aleksitimi, çatışma çözme stilleri, ilişki doyumu, yetişkinlikte bağlanma

Abstract:
The aim of this study is to examine the mediating role of alexithymia and conflict resolution styles in relationship between attachment styles and relationship satisfaction. 421 undergraduate and graduate students whose ages between 18 and 30 were participated in the study. The participants filled Experiences in Close Relationships Inventory (ECRI), Toronto Alexithymia Scale (TAS-20), Conflict Resolution Styles Scale (CRSS) and Relationship Satisfaction Scale (RSS). As a result of the correlation analysis, significant relationships were found between attachment subdimensions and relationship satisfaction, between attachment subdimensions and alexithymia and conflict resolution styles, and between relationship satisfaction and alexithymia and conflict resolution styles. As a result of Parallel Multiple Mediation Analysis, which is a Bootstrap method, it was found that the externally oriented thinking subdimension of alexithymia and positive and negative conflict resolution styles played a mediating role in the relationship between anxiety dimension of attachment and relationship satisfaction, and the negative conflict resolution style and withdrawal were the mediator in the relationship between the attachment avoidance dimension and relationship satisfaction. The findings of the research were discussed in the context of the literature and suggestions were made for future studies.
Keywords: alexithymia, conflict resolution styles, relationship satisfaction, adult attachment