Pırls 2001 Türkiye verilerine göre 4. sınıf ögrencilerinin okuduğunu anlama becerileriyle ilişkili faktörler
Factors related to the reading comprehension skills of 4th grade students according to data of pirls 2001 Turkey
Yazar: ASLIHAN ERMAN ASLANOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖMER KUTLU
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalısmanın amacı, Türkiye'deki 4. sınıf ögrencilerinin okudugunuanlama becerileriyle iliskili faktörlerin PIRLS 2001 verilerine dayalı olarakmodellenmesidir. Bu amaçla öncelikle PIRLS 2001 çalısmasında kullanılanögrenci, ögretmen, okul, aile anketlerinden yararlanılarak ögrencilerinokudugunu anlama becerileriyle iliskili oldugu düsünülen degiskenlerle, ilgilialan yazın da göz önünde bulundurularak, bir model öne sürülmüstür.Degiskenler belirlendikten sonra ögrenci anketinde yer alan maddelergöz önüne alınarak, okuma ilgisi, okumayla ilgili sınıf içi etkinlikleri veokumayla ilgili sınıf dısı etkinlikleri ölçekleri gelistirilmistir. Ölçeklerin faktöryapıları temel bilesenler faktör analizi yöntemi ile incelenmistir. Analizsonuçları, ölçeklerin tek faktörlü kullanılabileceklerini göstermistir. Ölçekleringüvenirligi için hesaplanan Cronbach Alfa Güvenirlik Katsayısı okumayla ilgiliögrenci görüsleri ölçegi için 0.62, sınıf içi okuma etkinlikleri ölçegi için 0.72,sınıf dısı okuma etkinlikleri ölçegi için 0.75'dir.Daha sonra ögrencilerin okudugunu anlama becerileriyle aile, okul,ögretmen, ögrenci özellikleri arasındaki iliskileri belirlemek amacıyla yapısalesitlik modeli (YEM) kullanılmıs ve asagıdaki sonuçlara ulasılmıstır.Yapısal esitlik modeli analizi sonucunda elde edilen regresyondenklemine bakıldıgında, belirleme katsayısının 0.51 oldugu görülmüstür. Budurum, PIRLS çalısmasına katılan Türk ögrencilerin okudugunu anlamabecerilerinin 0.51'inin bu çalısma için belirlenen aile, okul, ögretmen, ögrenciözellikleriyle açıklandıgını göstermektedir.Ayrıca Türk ögrencilerinin okudugunu anlama becerileri üzerinde etkiliolan en önemli degiskenin ögrenci özellikleri oldugu görülmektedir. Buna göreögrenci özelliklerinden olan ögrencilerin okuma ilgisi, ögrenci özellikleriyleiliskisi en yüksek olan degiskendir. Bunu sırasıyla sınıf dısında yapılan okumaetkinlikleri, anaokuluna gidip gitmeme durumu (negatif yönde), ödev yapmasıklıgı ve okumayla ilgili yapılan sınıf içi etkinlikler izlemektedir.Ögrenci özelliklerinden sonra okudugunu anlama becerisiyle iliskili enönemli degiskenin ögretmen özellikleri oldugu görülmektedir. Ögretmenözelliklerinden ögretmenin kıdemi arttıkça ögretmen özellikleri olumluetkilenirken, ögretmenin egitim düzeyi arttıkça ögretmen özelliklerininolumsuz etkilendigi görülmektedir.Aile özellikleri, ögrenci ve ögretmen özelliklerinden sonra okudugunuanlama becerisiyle iliskili diger bir degiskendir. Aile özellikleri degiskeniincelendiginde evdeki kitap sayısının aile özellikleriyle iliskili en önemlidegisen oldugu görülmektedir. Bunu sırasıyla babanın egitim düzeyi, anneninegitim düzeyi ve ailenin okumaya ayırdıgı zaman izlemektedir.Okudugunu anlama becerisiyle iliskili diger degisken ise okulözellikleridir. Okul özelliklerinden bir okul kütüphanesine sahip olmadegiskeninin okul özellikleriyle iliskili en önemli degisken oldugu, bunu okulunbulundugu bölge degiskeninin izledigi görülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to modelling the factors related to thereading comprehension skills of 4th grade students according to thePIRLS 2001 data. Aiming this, by making use of the student, teacher,family questionnaires used in PIRLS 2001 study, with variables thoughtto be related to the reading comprehension skills of the students, andtaking into consideration related literature a model has been proposed.After defining the variables, taking into account the pointsincluded in the student survey, scales have been developed foropinions about reading, in-class activities about reading and out-ofclassactivities. The factor structure of the scales have been examinedby principle component analysis. The results of the analysis haveshown that the scales can be used with one factor. Cronbach Alphareliability coefficient calculated for the reliability of the scales are; 0.62for student opinions about reading, 0.72 for in-class reading activities,0.75 for out-of-class activities.Then, in order to define the relation among the students? readingcomprehension skills and the specifications of the family, school,teacher and student structural equation model has been used and theresults below have been reached.Taking into account the regression equation obtained by theresult of the structural equation model analysis, it is seen that thedetermination coefficient is 0.51. This shows that 0.51of readingcomprehension skills of the Turkish students taking place in the studyPIRLS is explained by the features of the family, school, teacher,student specified for this study.Besides, it is seen that the most effective variable on the readingcomprehension skills of the Turkish students is the features of thestudent. According to this, one of the student features, the readinginterest is the variable which has the highest level of relation with thestudent features. It is followed by out-of-class activities, whether thestudent went to nursery school or not (in a negative way), the frequencyof doing homework and in-class activities related to reading.Following student features, it is seen that the teacher features arethe most important variables related to the reading comprehensionskills. Among the teacher features it is seen that while the seniority ofthe teacher increases teacher features increases as well, whereas whilethe education level of the teacher increases the teacher featuresdecreases.Family features are another variable after student and teacherfeatures, related to te reading comprehension skills. When examined, itis seen that the number of books at home are the most importantvariable related to the family features. It is followed by the level ofeducation of the father, level of education of the mother, and the timethe family spares for reading.Another variable related to the reading comprehension skills isthe feature of the school. It is seen that the variable of the school havinga library is the most important variable which is followed by the variablerelated to the location of the school.