Delil sözleşmeleri bakımından irade serbestisinin sınırı
The limit of will freedom in terms of evidence contracts
Yazar: RECEP AŞİT
Danışman: PROF. DR. SEYİTHAN DELİDUMAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Borçlar Kanunu = Code of Obligations ; Borçlar hukuku = Law of obligations ; Delil = Evidence ; Medeni usul hukuku = Law of civil procedura ; Sözleşmeler = Contracts ; İrade = Will ; İspat = Proof ; İspat sözleşmeleri = Proof agreements

Özet:
Çalışmamızda delil sözleşmeleri bakımından tarafların sahip oldukları irade serbestîsi ve bu serbestînin sınırları incelenmiştir. Çalışmamız üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde delil sözleşmelerinin kuramsal temelleri ele alınmıştır. Bu bağlamda öncelikle maddi hukukta yer alan irade serbestîsi ve bu serbestînin sonucu olan sözleşme serbestîsi incelendikten sonra, bu serbestînin medeni usul hukuku alanında da mevcut olduğu ve delil sözleşmesinin bu serbestînin bir sonucu olduğu tespit edilmiştir. İkinci bölümde, delil sözleşmesinin tanımı, hukuki niteliği, yapılış şekli, türleri, kapsamı, geçerlilik şartları ve etkisi üzerinde durulmuştur. Bu noktada özellikle delil sözleşmesinden ne anlaşılması gerektiği, delil sözleşmesini tarafların ne şekilde akdedebilecekleri ve yapılan delil sözleşmesinin yargılamada gerek taraflar gerekse hâkim bakımından ne şekilde etki doğuracağı incelenmiştir. Son olarak üçüncü bölümde delil sözleşmeleri bakımından tarafların irade serbestîsinin kapsamı ele alınmıştır. Bu bağlamda delil sözleşmeleri bakımından tarafların sahip oldukları irade serbestîsinin sınırları, başta Anayasa, Hukuk Muhakemeleri Kanunu, Türk Borçlar Kanunu ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunu'nda yer alan düzenlemeler kapsamından tespit edilmiştir. Bu noktada özellikle delil sözleşmesinin geçerlilik sınırını belirten ve yeni bir hüküm niteliğine haiz olan Hukuk Muhakemeleri Kanunun 193. maddesinin ikinci fıkrasından ne anlaşılması gerektiği ve bu hükmün uygulamada giderek artan oranda genel işlem şartları niteliğindeki kitle sözleşmelerde yer alan delil sözleşmesine ilişkin kayıtlar bakımından nasıl yorumlanması gerektiği ele alınmıştır.

Abstract:
In this thesis, we study private autonomy of parties and its limits within the context of evidential contract. Our study is composed of three main part. In the first part, theoretical basis of evidential contract is studied. In this part,  begin with examination of the private autonomy in substantive law and freedom of contract, which is result of private autonomy, it is identified that such a private autonomy exists in civil procedure law and evidential contracts are result of this private autonomy. In the second part, definition, legal nature, conduct, subject, types, bans and effects of evidential contract is focused on. At this point, it is particularly examined that how the evidential contract should be understood, how the parties conclude this evidential contract and how this evidential contract affect the parties and the judicial authority in the proceeding. In the third and last part, scope of private autonomy within the context of the evidential contracts is focused on. The limits of private autonomy in regard to the evidential contracts is identified within the scope of regulations in the Turkish Constitution, Turkish Code of Civil Procedure, Turkish Code of Obligations and Code on Protection of the Consumer. Herein how the second paragraph of Article 193 in the Turkish Code of Civil Procedure, which indicates the validity limits of the evidential contracts and is a new provision, should be understood and how this provision should be interpreted in respect to provisions about evidential contracts that take place as a part of collective agreements which has the characteristic of general terms and conditions is examined.