Komplikasyonlu diabetes mellituslu hastalarda agmatin düzeylerinin yüksek performanslı sıvı kromatografi (HPLC) yöntemi ile ölçülmesi
Measurement of agmatine levels in patients with complicated diabetes mellitus by high performance liquid chromatography (HPLC) method
Yazar: NACİ ÖMER ALAYUNT
Danışman: PROF. DR. BİLAL ÜSTÜNDAĞ
Fırat Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Agmatine = Agmatine ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetik nefropatiler = Diabetic nephropathies ; Diabetik nöropatiler = Diabetic neuropathies ; Diabetik retinopati = Diabetic retinopathy ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Nefropati = Nephropathy ; Nöropatiler = Neuropathies

Özet:
Diabetes mellitus, çeşitli patofizyolojik kümelerden gelişen ve hipergliseminin ötesinde diğer risk faktörleriyle birlikte diyabetik komplikasyon geliştirme olasılığının olduğu karmaşık bir hastalık durumudur. Diabetes mellitus, nöropati, nefropati, retinopati ve kardiyovasküler hastalıklar gibi çeşitli mikrovasküler ve makrovasküler komplikasyonlarla ilişkilidir. Biz bu çalışmada, diabetes mellitus ve diyabetik komplikasyonların kompleks ve karmaşık hastalık durumlarının etyopatogenezinin aydınlatılması, erken teşhis için yeni bir marker veya tedavi için yeni bir ilaç olma potansiyeli olan serum agmatin düzeylerinin HPLC ile güvenilir bir metot kurmak suretiyle elde edilecek verilerin literatüre kazandırılmasını amaçladık. Ayrıca, çalışma gruplarına ait yaş, cinsiyet, Vki (kg/m2) değerleri ile serum HbA1c, D vitamini, B12 vitamini, C-peptit, hemogram ve rutin biyokimya düzeyleri arasındaki korelasyonlar incelendi. 
Agmatin bulgularına bakıldığında, kontrol grubu ile ilk tanı grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı gözlemlendi. Kontrol grubu ile nöropati, nefropati ve retinopati grupları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklar tespit edildi. Kontrol grubu ile nöropati ve retinopati arasında p<0,0001 anlamlılık düzeyinde ve kontrol grubu ile nefropati grubu arasında da p<0,001 anlamlılık düzeyinde artan farklılık tespit edildi. Çalışma gruplarında, agmatin ile yaş, cinsiyet, Vki, diyabet yılı, HbA1c, ürik asit, kolesterol arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde pozitif korelasyon bulunmuştur. Agmatin ile GFR arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde negatif korelasyon bulunmuştur. Diyabet yılı ile HbA1c, üre, kolesterol, LDL, trigliserit, ürik asit değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde pozitif korelasyon gösterdiği bulunmuştur. Vki ile yaş, HbA1c, kolesterol, C-peptit ve ürik asit arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde pozitif korelasyon bulunmuştur. Ayrıca HbA1c ile HDL ve D vitamini değerleri arasında da istatistiksel olarak anlamlı düzeyde negatif korelasyon bulunmuştur. Verilerin normal dağılımları shapiro wilk ile kontrol edilerek, varyans analizi (ANOVA ya da Kruskal Wallis) ve post hoc testler (Tukey ya da Dunn) kullanıldı. Ayrıca veriler arası etkileşim Pearson korelasyon ile incelendi (p<0,05). 
Bu çalışmada, güvenilir ve hassas bir metot olan HPLC metodu ile serum agmatin düzeyleri ölçülerek diyabetik komplikasyonlu gruplarda kontrol ve ilk tanı diabetes mellitus gurubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı agmatin artışının olduğu tespit edilmiştir. Uzun süreli diyabetik komplikasyon durumunlarında gelişen oksidatif stres ve diğer yıkım reaksiyonları sonucunda artan agmatin düzeylerinin, NO üretimini azalttığı ve NOS aktivitesi üzerinde inhibitör etkisinden dolayı stres ve enflamasyona yanıt olarak bir koruma bariyeri olabileceği ve bu agmatin sentezini kontrol eden enzim veya metabolik yolakların bu durumdan sorumlu olabileceğini söylemek mümkündür.

Abstract:
Diabetes mellitus is a complex disease state that develops from various pathophysiological clusters and is likely to develop diabetic complications with other risk factors beyond hyperglycemia. It is associated with various microvascular and macrovascular complications such as diabetes mellitus, neuropathy, nephropathy, retinopathy, and cardiovascular diseases. In this study, we aimed to illuminate the etiopathogenesis of complex and complex disease states of diabetes mellitus and diabetic complications, and to bring to the literature the data to be obtained by establishing a reliable method of serum agmatine levels, which has the potential to be a new marker for early diagnosis or a new drug for treatment. In addition, correlations between age, gender, BMI (kg/m2) values of the study groups and serum HbA1c, vitamin D, vitamin B12, C-peptide, hemogram and routine biochemistry levels were examined.
Considering the agmatine findings, it was observed that there was no statistically significant difference between the control group and the first diagnosis group. Statistically significant differences were found between the control group and the neuropathy, nephropathy and retinopathy groups. An increasing difference was detected between the control group and neuropathy and retinopathy at the p<0,0001 significance level, and between the control group and nephropathy group at the p<0,001 significance level. In the study groups, a statistically significant positive correlation was found between agmatine and age, gender, BMI, diabetes year, HbA1c, uric acid and cholesterol. A statistically significant negative correlation was found between agmatine and GFR. It was found that there was a statistically significant positive correlation between diabetes year and HbA1c, urea, cholesterol, LDL, triglyceride and uric acid values. A statistically significant positive correlation was found between BMI and age, HbA1c, cholesterol, C-peptide and uric acid. In addition, a statistically significant negative correlation was found between HbA1c and HDL and vitamin D values. The normal distribution of the data was checked with shapiro wilk, analysis of variance (ANOVA or Kruskal Wallis) and post hoc tests (Tukey or Dunn) were used. In addition, interaction between data was analyzed with Pearson correlation (p<0,05).
In this study, serum agmatine levels were measured with the HPLC method, which is a reliable and sensitive method, and it was determined that there was a statistically significant increase in agmatine in the diabetic complicated groups compared to the control and first diagnosis diabetes mellitus groups. Increased agmatine levels as a result of oxidative stress and other destruction reactions that develop in long-term diabetic complications may be a protective barrier in response to stress and inflammation due to its inhibitory effect on NOS activity and decrease NO production, and it may be that the enzyme or metabolic pathways that control agmatine synthesis are responsible for this situation.