Uluslararası siyaset açısından daimî tarafsızlık ilkesinin bölgesel barış ve istikrarın sağlanmasındaki rolü: Türkmenistan örneği
The Role of the principle of permanent impartiality under international politics in ensuring regional peace and stability: The Case of Turkmenistan
Yazar: AGAMYRAT BORYYEV
Danışman: DOÇ. DR. BURAK GÜNEŞ
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Daima tarafsızlık = Permanent neutrality ; Türkmenistan = Turkmenistan ; Uluslararası barış = International peace ; Uluslararası istikrar = International stability

Özet:
Uluslararası ilişkilerde barış ve istikrar her zaman ön planda olan konuların başında gelmektedir. İkinci Dünya Savaşı sonrası uluslararası örgütlerin artan bir hızla ortaya çıkmaları devletler arası münasebetlerin derinliğini etkilemiştir. Yüzölçümü daha küçük olan ülkelerdeki problemler bazı noktalarda uluslararası çatışmalara dönüşebilir. Uluslararası hukuk, devletlere bazı yükümlülükler getirmektedir fakat bu durumun yetersiz kaldığı durumlarda devletler kendi çıkarlarını korumak için alternatif yöntemlere başvurmaktadır. Bu bağlamda, uluslararası hukuk kurallarına uygun bir şekilde bağımsız politika belirleme bu tarz çatışmaların önüne geçmek için çok önemlidir. İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki dönemde yaşanan Soğuk Savaş, çok taraflı diplomasiyi etkileyerek NATO ve Varşova Paktı gibi örgütlerin kurulmasına sebep olmuştur. Bu dönemde bazı devletler bağımsızlığını ilan etmiş ve uluslararası örgütlere dahil olmuştur. S.S.C.Birliğinin dağılması ile birlikte 1991 senesinde bağımsızlığını ilan eden Türkmenistan, 1995 senesinde barışa dayalı uluslararası iş birlikleri ve ekonomik hedefler doğrultusunda diplomaside "daimî tarafsızlık" politikasını benimsemiştir. 12 Aralık 1995 tarihinde Birleşmiş Milletler tarafından Türkmenistan'a "Daimî Tarafsız Ülke" statüsü tanınmıştır. Bu süreçte temelini uluslararası hukukun ilkelerine dayandıran Türkmenistan, çeşitli ülkeler ile güvenli ilişkiler kurmuş ve ekonomik anlamda olumlu sonuçlar elde etmiştir. Bu tez çalışmasında, tarafsızlığın uluslararası ilişkilerde barış ve istikrar sağlama rolünü Türkmenistan örneği ile incelenmiştir. Ayrıca, bu çalışma, tarafsızlık politikasının uluslararası alanda ne denli etkiye sahip olduğu, tarafsızlık politikasının uluslararası sorunların çözümünde büyük etkiye sahip olması sebebiyle diğer devletlerin de bu politikaya yönelmesinin yerinde olup olmayacağı konularını ve Türkmenistan'ı bölgesel anlamda daha güçlü bir konuma getirip getirmediği ile ilgili konuları ele almaktadır.

Abstract:
Peace and stability have always been among the foremost topics in international relations. The emergence of international organizations at an increasing pace after World War II has affected the depth of relations between states. Problems in countries with smaller land areas can, at certain points, turn into international conflicts. International law imposes certain obligations on states, but when these are insufficient, states resort to alternative methods to protect their interests. In this context, formulating an independent policy in accordance with international law is crucial to prevent such conflicts. The Cold War period following World War II influenced multilateral diplomacy and led to the formation of organizations such as NATO and the Warsaw Pact. During this time, some states declared their independence and joined international organizations. With the dissolution of the Soviet Union, Turkmenistan declared its independence in 1991 and adopted a policy of "permanent neutrality" in diplomacy in 1995, in line with its goals of international cooperation and economic objectives based on peace. On December 12, 1995, the United Nations recognized Turkmenistan as a "Permanently Neutral Country." In this process, Turkmenistan, basing its approach on the principles of international law, established secure relationships with various countries and achieved positive economic outcomes. This thesis examines the role of neutrality in ensuring peace and stability in international relations through the example of Turkmenistan. Furthermore, it addresses the extent of the impact of the neutrality policy on the international stage, whether it is appropriate for other states to adopt this policy given its significant role in resolving international issues, and whether it has strengthened Turkmenistan's position regionally.