Bilgi, iktidar ve politika alanının inşası: Türkiye'de düşünce kuruluşları
Knowledge, power and the construction of the political sphere: Think tanks in Turkey
Yazar: MEHMET MÜNİP BABUR
Danışman: PROF. DR. NADİR SUĞUR
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Bilgi = Information ; Bilgi üretimi = Knowledge production ; Düşünce kuruluşları = Think tanks ; Küreselleşme = Globalization ; Siyaset = Politics ; Siyasi iktidar = Political power ; Yerelleşme = Decentralization ; İktidar = Government ; İktidar ilişkileri = Government relations

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de 2000'li yıllar sonrasında yaygınlık kazanan düşünce kuruluşlarının yapısını araştırmaktır. Bu kuruluşlar özellikle ABD ve Batı Avrupa ülkelerinde "fikirler sektörü" oluşturacak kadar "etki"lidirler. Bu çalışmada, düşünce kuruluşlarının Türkiye'de siyasal, ekonomik ve toplumsal alanlarda bir "etki" meydana getirip getirmedikleri araştırılmaktadır. Literatür ve saha görüşmelerinden hareketle küreselleşme ve bilgi toplumunun etkisiyle yeni bilgi üretim biçimlerinin ortaya çıktığına dair bir görüş birliğinin varlığından bahsedilebilir. Üniversiteler geleneksel bilgi üretimini buna karşın düşünce kuruluşları ise yeni bilgi üretim biçimlerini temsil etmektedir. Düşünce kuruluşlarına ilişkin genel literatürün gelişmişliğine rağmen Türkiye literatürü sınırlı kalmış ve ağırlıklı olarak makale düzeyinde yoğunlaşmıştır. Teorik araştırma ve nitel verilere dayalı olarak yürütülen bu çalışma, kapsam, ulaşabildiği bilgiler, yapılan tespitlerle literatüre katkıda bulunmayı amaçlamıştır. Çalışmada, Türkiye'deki düşünce kuruluşlarının sınırlı bir mali yapıya sahip oldukları, gündem odaklı çalışmalar yaptıkları, siyasi ve ekonomik güç merkezleri ile aralarına yeterince mesafe koyamadıkları ve eleştirel düzeylerinin sınırlı oldukları tespit edilmiştir. Çalışmanın sonucunda, Türkiye'de düşünce kuruluşları sektörünün küçük boyutlarda olduğu ancak özellikle 2000'li yıllardan itibaren hızla geliştiği ve "etkisini" arttırdığı tespit edilmiştir.

Anahtar Sözcükler: Düşünce Kuruluşları, Küreselleşme ve Yerelleşme, Bilgi Toplumu, Yeni Bilgi Üretimi, Bilgi İktidar İlişkisi

Abstract:
The aim of this thesis is to examine the think tanks that have become widespread after the 2000s in Turkey. These organizations have a significant power as to create a "sector of ideas" in the US and Western European countries. In this study, the think tanks in Turkey are investigated whether they have any influence on social, political and economic sphere. Based on the literature and the findings, it can be said that there is a consensus on the emergence of new forms of knowledge production with the effect of globalization and information society. Universities are traditional, but think tanks represent new forms of knowledge production. Despite of their developed literature in the world, Turkey's the think tanks' literature is limited and there are some publications in article forms. This study, which is based on a theoretical reaserch and qualitative datas, aims to contribute to the literature with the scope, the information it can access, and the findings made. It is revealed that think thanks in Turkey have lack of financial resources, usually carry out activities on current affairs, fail to distance themselves from economic and political powers and hold a less critical positions. Although think thanks have grown rapidly since the 2000s, their impact on political and economic sphere are still limited. However, given the pace and the growth of think thanks in Turkey, this thesis argues that think thanks are expected to play a more important role in the shaping and reshaping of the political and economic sphere in Turkey.

Keywords: Think Tanks, Globalization and Localization, Knowledge Society, The New Knowledge Production, Relation of Power and Knowledge