Endüstriyel bir üretim hattı için optimal bakım stratejisinin ve periyodunun belirlenmesi
Determination of optimal maintenance strategy and period for an industrial production line
Yazar: HASAN CANDAN ÖTEYAKA
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN KÖSE
Dumlupınar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Enerji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Üretim yapan firmalarının performansı ve rekabet gücü, işletmelerindeki üretim sistemine ve bu sistemlerdeki makine ve ekipmanların beklenen fonksiyonlarının sürdürülebilirliğine, üretkenliğine, güvenirliliğine ve korunmasına bağlıdır. Bunların sürdürülebilir güvenli üretim performansını; bakım faaliyetleri, uygun bakım yöntemleri ve bakım stratejileri sağlar. Bakım yöntemleri genel olarak planlı ve plansız olmak üzere ikiye ayrılır. Planlı bakımın bir kolu da periyodik bakımdır. İşletmeler, düşük bakım maliyeti ve ekipmanların kullanılabilirliğini olumlu etkilenmesi gibi önemli avantajlar nedeniyle periyodik bakımlarını en uygun sürede gerçekleştirmeye çalışırlar. En uygun periyodik bakımın belirlenmesi için uygulanabilecek yöntemlerden bir tanesi de veri analiz yöntemidir. Veri analizi yöntemi ile makinelerin çalışma ömürleri boyunca ne kadar sıklıkla arıza yapabileceği ve bu arıza sayısını temel alarak ne kadar sıklıkla periyodik bakım yapılması gerektiği belirlenebilir.  
Bu çalışmada; bakımın önemi, işletmelerdeki bakım maliyetini etkileyen unsurlar ve bu maliyetlerin azaltılması için ne tür bir bakım yönetimi uygulanabileceği açıklanmıştır. Cam üretim sektöründe faaliyet gösteren bir işletmenin üretim hattında en uygun bakım periyodunu belirlenmesi için matematiksel model yardımıyla veri analizi yapılmıştır. Veri analiz modelinde iki kriterli matematiksel model belirlenmiş olup, bunlar; bakım maliyeti ve kullanılabilirliktir. Matematiksel modelden çıkan sonuçlar ile işletmenin uyguladığı bakım yöntemi kıyaslandığında maliyetlerin %53 azaldığı görülmüştür.     
Anahtar Kelimeler: Planlı Bakım, Veri Analizi, Optimizasyon, Bakım Maliyeti, Kullanılabilirlik.

Abstract:
The performance and competitiveness of manufacturing companies depends on the production system and the sustainability, productivity, reliability and protection of the functions of the machinery and equipment associated with this system. Their sustainable safe production performance is ensured by maintenance activities, appropriate maintenance methods and maintenance strategies. Maintenance methods are generally evaluated in two separate parts, planned and unplanned. In periodic maintenance, which is a branch of planned maintenance, and enterprises try to perform their periodic maintenance in the most appropriate time due to their important advantages such as low maintenance cost and positive effects on the availability of equipment. One of the methods that can be applied to determine the most suitable periodic maintenance conditions is the data analysis method. With the data analysis method, it can be determined how often the machines can fail during their working life and how often periodic maintenance should be performed with an approach based on the number of failures in this context.
In this study, the importance of maintenance, factors affecting maintenance costs in companies and the type of maintenance management that could be applied to reduce these costs were explained. In order to determine the most suitable period of maintenance in the production line of a company operating in the glass sector, data analysis was performed with the help of mathematical model. In the data analysis model, two criteria mathematical models were determined; maintenance cost and availability. When the results obtained from mathematical model are compared with the maintenance method applied by the company, it is seen that the costs decreased by %53.
Keywords: Scheduled Maintenance, Data Analysis, Optimization, Maintenance Cost, Availability.