Ergenlerin çocukluk dönemi istismar ve ihmal düzeylerinin sosyal destek, akran ilişkileri ve umut tarafından yordanması
Prediction of adolescents' childhood abuse and neglect levels by social support, peer relations, and hope
Yazar: BİRKAN GÜNEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN ATİK
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Akran ilişkileri = Peer relationships ; Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; Sosyal destek = Social support ; Umut = Hope ; Umutsuzluk = Hopelessness ; Çocuk istismarı = Child abuse ; İhmal = Neglect

Özet:
Bu araştırmanın amacı, lise öğrencilerinin çocukluk dönemi istismar ve ihmal
düzeylerini yordamada algılanan sosyal desteğin (aile, arkadaş ve öğretmen desteği),
akran ilişkileri niteliğinin, umut düzeylerinin, cinsiyetlerinin ve akademik başarılarının
rolünün incelenmesidir. Araştırma, Bursa'daki 396 lise öğrencisi üzerinde
gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak; Kişisel Bilgi Formu,
Çocukluk Örselenme Yaşantıları Ölçeği, Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Akran
İlişkileri Ölçeği, Sürekli Umut Ölçeği kullanılmıştır. Aşamalı çoklu doğrusal regresyon
analizi sonuçlarına göre; aileden algılanan sosyal desteğin, umudun, cinsiyetin ve akran
ilişkisi niteliğinin ergenlerin çocukluk çağı istismar ve ihmal yaşantılarını anlamlı bir
şekilde yordamıştır. Bu dört değişken birlikte çocukluk çağı istismar ve ihmalindeki
varyansın toplam %49'unu açıklamıştır. Aileden algılanan sosyal destek en güçlü
yordayıcı değişkendir. Aile desteği, akran ilişkileri ve umut değişkenleri çocukluk
dönemi istismar ve ihmalini negatif yönde yordarken, cinsiyet (erkek) değişkeni pozitif
yönde yordamıştır. Ayrıca öğretmen desteği, arkadaş desteği ve akademik başarının
diğer değişkenlerle birlikte çocukluk çağı istismar ve ihmalinin anlamlı bir yordayıcısı
olmadığı bulunmuştur.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the role of perceived social support
(family, friends, and teacher support), peer relationships quality, hope, gender, and
academic achievement in predicting high school students' childhood abuse and neglect.
The study was conducted on 396 high school students in Bursa, Turkey. As a data
collection tool; a Demographic Information Form, Childhood Trauma Questionnaire,
Perceived Social Support Scale, Friendship Qualities Scale, and Children's Hope Scale
were used. According to the results of stepwise multiple linear regression analysis;
perceived family social support, hope, gender, and peer relationship quality significantly
predicted adolescents' childhood abuse and neglect. Together, these four variables
accounted for 49% of the variance in childhood abuse and neglect. The perceived social
support from the family was the most powerful predictor variable. While the variables
of family support, peer relationships, and hope negatively predicted childhood abuse
and neglect, gender (male) variable positively predicted. Furthermore, it was found that
teacher support, friend support, and academic achievement were not a significant
predictor of childhood abuse and neglect.