Japon bıldırcını palazlarında kum banyosunun kırmızı kanatlı akarına (Dermanyssus gallinae) karşı etkilerinin araştırılması
Effects of dustbathing on poultry red mite (Dermanyssus gallinae) in Japanese quail chicks
Yazar: HAKAN ERDEM
Danışman: PROF. DR. TÜRKER SAVAŞ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Dermanyssus gallinae = Dermanyssus gallinae

Özet:
Dermanyssus gallinae kanatlılarda görülen bir dış parazittir. Bu çalışmada Japon bıldırcını palazlarına etkileri ve bu etkilerin kum banyosu ile giderilip giderilemeyeceği araştırılmıştır. Çalışma enfestasyon yoğunluğu hariç aynı koşullarda iki farklı denemeyle gerçekleştirilmiştir. İlk denemede enfestasyon yoğunluğu düşük ikinci denemede yüksektir. Denemelerde 1 haftalık yaşta 80'er palaz kullanılmıştır. Palazlara adlibitum yem ve su sağlanmış, 16A:8K aydınlatma programı uygulanmıştır. Davranış gözlemi, canlı ağırlık ve yem tüketimi takibi yapılmıştır. Deneme sonunda eritrosit, lökosit, hemoglobin ve hematokrit değerleri tespit edilmiş, lökosit formülü için yayma preparatlar hazırlanmıştır. Bilateral uzuvların ölçümleri yapılıp taşlık, kalp, karaciğer ve dalak ağırlıkları alınmıştır. İlk denemede kontrol ve enfeste grupların deneme sonu canlı ağırlıkları sırasıyla 249,2 g ve 242,3 g 'dır (P≥0,05). Enfeste grup kontrol grubuna göre %96 daha fazla kaşınma davranışı göstermiştir (P≤0,05). Hematolojik değerler bakımından kontrol ve enfeste grupta sırasıyla eozinofil oranı %5,8 ve %18,5, hemoglobin miktarı 9,6 g/dl ve 7,7 g/dl 'dir (P≤0,05). Bilateral uzuvlardan tibia uzunluğuna ilşikin asimetrinin enfeste bıldırcınlarda önemli derecede yüksek olduğu belirlenmiştir (P≤0,05). İkinci denemede deneme sonu canlı ağırlık enfeste grupta 205,0 g kontrol grubunda 231,8 g 'dır (P≤0,05). Enfeste grup kontrol grubuna göre %98 daha fazla kaşınmıştır (P≤0,05). Hemoglobin, eritrosit ve hematokrit değerleri sırasıyla enfeste grup için 5,5 g/dl, 1,8x106/1mm3 ve %29,4, kontrol grubu için 11,3 g/dl, 3,8x106/1mm3 ve %43,5 olup gruplar arasındaki farklılaşma önemlidir (P=0,0001). İkinci denemede bilateral karakterler bakımından önemli bir farklılaşma yoktur (P≥0,05). Dalak oransal ağırlığı kontrol grubunda %0,8 enfeste grupta %0,10 'dur (P=0,0595). İlk denemede kontrol ve enfeste grup arasında mortalite farkı önemsizken, ikinci denemede mortalite oranı enfeste grupta daha yüksektir (P≤0,05). Dermanyssus gallinae 'in düşük enfestasyon yoğunluğunda bile enfeste edilen grupta gerek düşük hemoglobin seviyesi gerekse kaşınma oranındaki fazlalık akarın kuşlar üzerindeki etkisini göstermektedir. Banyo uygulamasının ele alınan parametrelere karşı bir etkisinin olmadığı görülmüştür.

Abstract:
Dermanyssus gallinae is an ectoparasite on poultry. In this study, effect of dust bathing on poultry red mite in Japanese quail chicks was investigated. The study was conducted under same conditions in two experiments, except of infestation density. Infestation density is low in the first experiment and is high in the second experiment. In each experiment, 80 one week old chicks were used. Food and water are offered ad-libitum and lighting program was practiced 16 L: 8 D. Behaviour observations, live weight and feed consumption were performed weekly. Erythrocytes, leukocytes, hemoglobin, hematocrit and leukocytes types values were determined in the end of the experiments. Bilateral organs were measured; gizzard, heart, liver and spleen weights were observed. In the first experiment the finished live weights of control and infestation groups were 249,2 g and 242,3, respectively (P≥0,05). Infestation group tend 96% more to preening than control group (P≤0,05). Eosinophil values of control and infested groups werer %5,8 and 18,5% respectively; hemoglobin value 9,6 g/dl and 7,7 g/dl in the same order (P≤0,05). Infested birds were significantly higher asymmetric in the tibia length (P≤0,05). In the second experiment, finished live weights of control and infestation groups were 231,8 g and 205,0 g, respectively (P≤0,05). Infestation group tend 98% more to preening than control group (P≤0,05). Hemoglobin, erythrocyte and hematocrit value are for infested group 5,5 g/dl, 1,8x106/1mm3 and 29,4%, respectively; for control group 11,3 g/dl, 3,8x106/1mm3 and 43,5%, respectively (P=0,0001). There were no asymmetries found related to bilateral organs in the second experiment (P≥0,05) Relative weight of spleen were observed 0,8% in control group, and 0,10% in infested group (P=0,0595). The mortality rate was higher in second experiment than in first experiment. (P≤0,05). Although the low infestation has no detrimental effects in the first experiment, nevertheless the lower hemoglobin values and higher preening showing that the well-being of the animals negatively affected. Dust bathing have no effect on the infestation.