Erzurum'da tüketilen bazı sebzelerin mineral besin elementi içeriklerinin belirlenmesi
Determination of nutrient content in some vegetables consumed in erzurum district
Yazar: ESMA ARIKAN
Danışman: PROF. DR. NESRİN YILDIZ
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı / Bitki Besleme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Analiz = Analysis ; Bitki besin elementleri = Plant nourishment elements ; Sebzeler = Vegetables

Özet:
Bu araştırmanın amacı,  2015 Nisan-Mayıs aylarında Erzurum'daki manav ve marketlere ulaşan taze durumda tüketilebilecek haldeki bazı yeşil sebzelerden örnekler toplanarak, mineral içeriklerini araştırmaktır. Bu amaçla;  mor lahana, karalahana, mor marul, kıvırcık marul, düz marul, roka, brokoli, tere, pazı, semizotu, maydanoz, dereotu, nane, ıspanak, pırasa, karnabahar, kırmızı pancar, siyah turp ve kırmızı turp sebzeleri araştırmada kullanılmıştır.
Toplanan bitki örnekleri ön kurutma işleminden sonra en az 48 saat süreyle kurutma dolabında kurutulup öğütüldükten sonra, nitrik perklorik asit karışımında yakılarak, elde edilen bitki çözeltisinde azot hariç tüm makro ve mikro elementler ICP-OES ve AAS cihazlarında okunmuştur. Bitkilerin azot içerikleri mikro kjeldahl metodu ile belirlenmiştir. Sonuçlar bitkiler için mevcut sınır değerlerle karşılaştırılmak suretiyle yorumlanmıştır.
Elde edilen bulgular göstermiştir ki; Mor lahana, karalahana, karnabahar, marul ve kırmızı turpun azot (N) içeriği ile mor lahana, marul ve ıspanağın fosfor (P) içeriği yeterlilik sınırının altında bulunmuştur. Marul, ıspanak, siyah turp ve kırmızı turpun Potasyum (K) içeriği; ıspanak ve turpta ise magnezyum (Mg)  ve mangan (Mn) içeriği normal sınırların altında bulunmuştur. Pırasa ve kırmızı pancarın demir (Fe)  kapsamı normal sınırlarda olup diğer bütün sebzelerde çok yüksek seviyelerde bulunmuştur. Lahana, brokoli ve karnabaharın bakır (Cu) içeriği normal sınırların üzerinde, kırmızı turpun çinko (Zn) içeriği normal sınırların biraz üzerinde bulunmuştur. Potansiyel toksik ağır metal (Pb,Cd) düzeyleri kritik değerin altında bulunmuştur

Abstract:
The aim of this research is to determine the April-May 2015, which can consume fresh ones reaching the greengrocery and grocery stores from the Mediterranean provinces in Erzurum. This market is widely sold in Erzurum region and grocery stores; cabbage, kale, purple lettuce, curly lettuce, flat lettuce, arugula, broccoli, cress, chard, purslane, parsley, dill, mint, spinach, leek, cauliflower, red beet, black and red radish were used.
After pre-drying the collected plant samples were dried at least 48 hours and milled for, then digestion in nitric perchloric acid mixture, macro and micro elements ICP-OES and AAS were determined in the obtained plant mixture expect nitrogen contents . Nitrogen content of plants were determined with micro kjeldahl method. The results were compared with the limit values for mineral content of plant .
As a results ,the nitrogen (N) content of purple cabbage, kale, cauliflower, lettuce and red radish is below the critical level, where the phosphorus (P) content of purple cabbage, lettuce and spinach is at the critical level. Potassium (K) content of lettuce, spinach, black radish and red radish are below critical level ; In spinach and radish, magnesium (Mg) and manganese (Mn) content is below critical level. Iron (Fe) content of leeks and red beet is sufficeint, all other vegetable samples's Fe content were higher than the critical level. The copper (Cu) content of cabbage, broccoli and cauliflower were higher than the critical level , while the red radish zinc (Zn) content is lower than the critical level. Potential toxicological heavy metal (Pb, Cd) levels were lower than the critical value.