60-72 aylık çocuklar için bilim öğrenmeyi değerlendirme testinin geçerlik güvenirlik çalışması ve araştırmaya dayalı bilim eğitim programının bilim öğrenmeye etkisinin incelenmesi
The validity and reliability study on science learning assesment test for 60-72 months children and an examination of the effect of inquiry based science education program on science learning
Yazar: ÖZLEM YURT
Danışman: PROF. DR. ESRA ÖMEROĞLU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme = Argumentation based science learning ; Bilim = Science ; Eğitim programları = Education programs ; Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Testler = Tests ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu araştırmada, 60-72 aylık çocuklar için Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi?nin geçerlik ve güvenirlik çalışmasının yapılması ve okul öncesi eğitime devam eden 60-72 aylık çocukların bilim öğrenmelerinin desteklenmesinde Araştırmaya Dayalı Bilim Eğitim Programı?nın etkisini belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma iki çalışma grubundan oluşmuştur. İlk çalışma grubunu, Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi?nin geçerlik ve güvenirlik çalışmasını yapmak üzere küme örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenen okullara devam eden 60-72 aylık 301 çocuk; ikinci çalışma grubunu ise deneysel çalışmanın yapıldığı tesadüfi örnekleme yöntemiyle belirlenen okula devam eden deney grubu için 23, kontrol grubu için 23 çocuk olmak üzere toplam 46 çocuk oluşturmuştur. Metodolojik araştırma yöntemi ile ön ve son test kontrol gruplu yarı deneysel desenin kullanıldığı çalışmada, çocuklar ve anne babaları hakkında bilgi toplamak amacıyla Genel Bilgi Formu, çocukların bilim öğrenmelerini belirlemek amacıyla ise Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi kullanılmıştır. Testin test-tekrar test güvenirliğini belirlemek amacıyla, araştırmaya katılan 301 çocuk arasından tesadüfi olarak seçilen 65 çocuğa uygulamadan dört hafta sonra Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi tekrar uygulanmıştır.
Araştırmacı tarafından hazırlanmış olan Araştırmaya Dayalı Bilim Eğitim Programı, deney grubunda yer alan çocuklara on iki hafta boyunca haftada üç gün uygulanmıştır. Eğitimin kalıcılığını tespit etmek amacıyla, eğitim programı tamamlandıktan dört hafta sonra deney grubunda yer alan çocuklara Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi tekrar uygulanmıştır. 
Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi?nin geçerlik ve güvenirlik çalışması kapsamında; açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, madde toplam korelasyonları, test-tekrar test korelasyonları ve KR-20 güvenirlik analizleri yapılmıştır. Elde edilen bulgular sonucunda, Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi?nin 60-72 aylık çocuklar için geçerli ve güvenilir olduğu tespit edilmiştir. 
Araştırmaya Dayalı Bilim Eğitim Programı?nın etkisini ortaya koymak amacıyla bağımsız örneklemler için t testi ve ilişkili örneklemler için t testi kullanılmıştır. Deney ve kontrol grubunda yer alan çocukların Bilim Öğrenmeyi Değerlendirme Testi toplamından ve alt testlerinden aldıkları puanlar arasında deney grubu lehine anlamlı farklılık bulunmuştur (p<.001). Eğitim programının kalıcılığına ilişkin yapılan kalıcılık testi sonucunda, eğitim programının etkisinin devam ettiği saptanmıştır (p>.05).
Bu bulgular ışığında, okul öncesi dönem çocuklarının bilim öğrenmelerini geliştirmek amacıyla araştırmacılara ve eğitimcilere yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Okul öncesi eğitim, bilim öğrenme, araştırmaya dayalı bilim, araştırmaya dayalı bilim eğitimi programı.

Abstract:
In this research aimed to conduct a validity and reliability study of ?Science Learning Assesment Test? for 60-72 months old children and to determine the effect of Inquiry Based Science Education Program on supporting science learning for 60-72 months old children in preschool education. The research are made up of 2 study groups. The first experiment group consists of 301 children who are 60-72 months old and in preschool education in schools selected by using cluster sampling method in order to conduct the reliability and validity test for the Science Learning Assesment Test. The second study group consists of a total of 46 children, 23 of which are in test group in randomly selected schools and 23 of which are in control group. In this study, in which methodological research method, pre-test and post-test, quasi-experimental design with control group were utilized, General Information Form was used to gather information about parents and children, and the Science Learning Assesment Test was used to determine that children learn science. In order to determine the test-retest reliability of the test, the Science Learning Assesment Test was re-applied to 65 children randomly selected among 301 children who participated in the study.
Inquiry Based Science Education Program developed by the researcher was applied to the children in the experiment group for three days a week during a total of 12 weeks. In order to determine the permanency of the test, Science Learning Assesment Test was re-applied to the children in the experiment group 4 weeks after the completion of the education program.
Exploratory and confirmatory factor analysis, item-total correlations, test-retest correlations, KR-20 reliability analysis were performed in the scope of the reliability and validity study of the Science Learning Assesment Test. In view of the acquired findings, the Science Learning Assesment Test was proved to be valid and reliable for 60-72 months old children.
T test for independent samples and t test for related samples were utilized in order to present the effect of Inquiry Based Science Education Program. There was a significant difference in favour of the experiment group between the total and sub-scores of the children in experiment and control groups from the Science Learning Assesment Test and its subtest (p<0.01). As a result of the test on the permanency of the education program, it was concluded that the effect of the education program continued (p>.05).
In view of these findings, suggestions were provided for researchers and educators so that they can enhance the science learning of the preschool children.

Keywords: Preschool education, science learning, inquiry based science, inquiry based science education program.