Kanser tanısı ile izlenen hastaların yakınlarının kanser ile ilgili başvurdukları bilgi kaynaklarının değerlendirilmesi
Evaluation of cancer patient carers refer to information resources about cancer
Yazar: SÜLEYMAN YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. İLHAN ÖZTOP
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Aile = Family ; Bilgi = Knowledge ; Bilgi kaynakları = Information sources ; Hasta yakınları = Patient nearness ; Hastalık = Disease ; Neoplazm hücreleri-dolaşan = Neoplastic cells-circulating ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Teşhis = Diagnosis ; İnternet = Internet

Özet:
Kanser tanısı ile izlenen hastaların yakınlarının kanser ile ilgili başvurdukları bilgi
kaynaklarının değerlendirilmesi
Kanser, dünya genelinde kardiyovasküler hastalıklardan sonra ikinci en sık ölüm
nedenidir. Kanser tanısı ile izlenen hastaların kanser ile baş edebilmesi için kanser hakkında iyi
bilgilendirilmesi gerekir. Kanserin tanı, tedavi ve takip sürecinde hastanın olduğu kadar onunla
aynı süreçleri beraber yaşayan hasta yakınının da bilgilendirilmesi büyük önem taşımaktadır.
Kanser ile ilgili bilgilendirmede en temel kaynak onkoloji doktorlarıdır. Hasta ve yakınları
doktorlardan önemli ölçüde bilgi alsa da bazen zaman yetersizliği bazen de sormaktan
çekindikleri konularda başka kaynaklardan da bilgi edinmeye çalışmaktadırlar. Bu çalışmamızda
Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi (DEÜTF) Tıbbi Onkoloji Bölümünde takip ve tedavi
edilen kanser hastalarının yakınlarının kanser ile ilgili başvurdukları bilgi edinme kaynaklarının
değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
01 Mayıs - 30 Haziran 2015 tarihleri arasında DEÜTF Tıbbi Onkoloji Polikliniği ve
Kemoterapi Ünitesine başvuran 391 kanser hastası yakını çalışmaya dahil edildi. Katılımcılara 12
tanesi hasta yakınlarına ait demografik bilgiler, 11 tanesi ise hasta yakınlarının başvurdukları
bilgi kaynakları olmak üzere toplam 23 sorudan oluşan anket uygulandı.
Katılımcıların 183'ü kadın, 208'i erkek olup, yaş ortalaması 47,9±13,6 idi. Katılımcıların
%73,1'i lise ve üzeri eğitim düzeyine sahipti ve yine katılımcıların %89,4'ü şehirlerde yaşıyordu.
Hasta yakınlarının kanser ile ilgili başvurdukları bilgi kaynaklarının başında %87,2 ile onkoloji
doktorları gelirken; ikinci sırada %71,6 ile internet gelmekteydi. İnternette en sık girdikleri siteler
sırasıyla resmi siteler (%70,4), onkoloji derneklerinin siteleri (%53,2) ve sosyal ağlar ve forumlar
(%32,1) olarak saptandı. Bilgi kaynağı olarak internet seçimini etkileyen başlıca faktörler yaş,
eğitim durumu, aylık gelir düzeyi ve yaşanan yer olarak değerlendirildi. Yaşı 65'in altında
olanlar, eğitim düzeyi lise ve üzeri olanlar ve aylık geliri 1000 TL ve üzeri olanlarda bilgi
kaynağı olarak internet kullanımın daha yüksek olduğu saptandı (p<0,001).

Anahtar kelimeler: Kanser, hasta yakını, bilgi kaynakları, internet

Abstract:
Evaluation of cancer patient carers refer to information resources about cancer.
Cancer is the second most common cause of death after cardiovascular disease in
worldwide. It is necessary to be informed the patients about cancer in order to patients cope with
cancer. Carers also informed as in patients, about cancer diagnosis, treatment and prognosis.
Oncologists are the primer sources about cancer information. Although the patients mostly
informed by doctors, they need to explore some additional information regarding cancer due to
limited time as well as hesitations. In this study it was aimed to evaluate the information sources
about cancer in carers of patients who followed and treated in department of Medical Oncology,
university of Dokuz Eylül.
Three hundred ninety one cancer patient carers were included in this study who addmitted
department of Medical Oncology and Chemotherapy Unit between May 01 and June 30. A
questionnaire consist of 23 questions were asked that 11 of them were regarding the demographic
charactheristics of participants while 12 of them were about the information resources. At the end
of the study, 183 of the participants were female, 208 were male and the mean age of participants
was 47,9±13,6. 71,1% of respondents had high school or higher education level and 89,4% of
participants lived in city.
Oncologists and internet were the most preffered information resource about cancer in
patient carers, 87,2% and 71,6% respectively. Among the participants who preffered the internet,
official web sites (70,4%), sites of cancer socities (53,2%) and social networks and forums
(32,1%) respectively. Age, education levels, montly income and living place were the main
factors affecting the preference of internet. Participants who have higher education levels, age
under 65 years and income more than 1000 TL per month have used the internet as an
information resource (p<0,001).

Keywords: Cancer, carers, information sources, internet