Renal kolik hastalarının tanısında kullanılan abdominopelvik bilgisayarlı tomografi kullanımı için klinik skor uyugulaması
Clinical score application for the use of abdominopelvic computed tomography used in the diagnosis of renal colic patients
Yazar: GİZEM GÖNÜLLÜ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH SELVİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi​ / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Ağrı ölçümü = Pain measurement ; Bilgisayarlı görüntüleme = Computer imaging ; Renal kolik = Renal colic ; Skor değeri = Scor value ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed ; Ölçekler = Scales ; Ürolitiyaz = Urolithiasis ; Ürolitiyaz = Urolithiasis

Özet:
Amaç: Acil servise başvuran renal kolik hastalarının VAS (vizuel analog skala), fizik muayene ve laboratuvar bulgularından yararlanılarak bilgisayarlı tomografi (BT) görüntüleme kullanımı için risk skorlaması geliştirmektir.
Gereç ve Yöntem : Prospektif gözlemsel bir çalışmadır. Acil servise karın ağrısı veya yan ağrısı ile başvuran hastalardan, ürolitiazis için BT görüntüleme planlanan toplam 300 hasta alındı. 196 hastada üriner sistemde taş saptandı. BT' de taş olanlar ile taş olmayan iki grubun, VAS ağrı skoru ortalamaları, fizik muayene bulguları, WBC , nötrofil %' si, CRP değerleri, böbrek fonksiyon testlerinden BUN, kreatin, GFR ortalamaları, idrar analizinde makroskopik ve mikroskopik değerleri karşılaştırıldı. Tüm bu değerlendirmeler sonucunda; anlamlı bulunanlar, üriner taş varlığını açıklayan çok değişkenli bir model oluşturmak amacıyla Forward-LR yöntemiyle değişkenlerin seçildiği Lojistik Regresyon modeli kullanıldı.
Bulgular: Çalışmaya alınan 196 üroltiazis hastasının 165'inde üreter taşı, 76'sında renal taş, 45 hastada hem renal hem üreter taşı mevcuttu. Üriner sistemde taş olanların, VAS ağrı skor ortalaması (8,44±1,86) diğer karın ağrısı nedenlerinden daha fazlaydı, farkı anlamlıydı. (p<0,001) İki grubun idrar eritrosit ortalamaları arasındaki fark sınırda anlamlıyken (p=0,050), idrar hemoglobin miktarları arasında yüksek derecede fark vardı. (p<0,001) Üriner sistem taş hastalığı olanlarda, hidronefroz ve üreter dilatasyonu olanlarda; hemoglobin ++ ve üzeri daha anlamlıydı. (p<0,001) Üreter taşları için; boyut arttıkça, ağrı şiddeti artıyordu. (r=0.34 p<0.001) Mikroskopik hematürisi olmayan (eritrosit< 3 P/HPF) hastalarda, hemoglobinürinin negatif prediktif değeri %83'tü. Akut renal kolik hastalarında WBC> 10.000 10³/mL, CRP< 5 P/HPF daha anlamlı bulundu.
Sonuç: Model için tüm anlamlı bulgular, lojistik regresyon analiziyle değerlendirildi. En son basamağında kalan değişkenler; VAS skor ortalaması, idrar hemoglobin miktarı, CRP< 5, CRP 5 ve üzeri, kreatin ortalaması; üriner sistemde taş varlığının ancak %44' ünü doğru saptamaktadır. (Nagelkerke R square=0.44) Bu nedenle skor oluşturamadık. Gelecekte, acil serviste yapılan renal USG bulguları eklenerek yeni bir çalışma yapılabilir.

Abstract:
Aim: To develop risk scoring for the use of computed tomography (CT) imaging by evaluating the VAS (visual analog scale), physical examination, and laboratory findings of renal colic patients admitted to the emergency department.
Materials and Methods: It is a prospective observational study. A total of 300 patients with CT planned for urolithiasis were taken from patients admitted to the emergency department with abdominal pain or flank pain. Stone was detected in the urinary system in 196 patients. VAS pain score means, physical examination findings, WBC, neutrophil%, CRP values, BUN, creatinine, GFR averages from kidney function tests, macroscopic and microscopic values in urine analysis were compared. As a result of all these evaluations; The Logistic Regression model, in which variables were selected by the Forward-LR method, was used to create a multivariate model that explains the presence of urinary stone.
Results: In 196 uroltiasis patients included in the study, 165 had ureteral stones, 76 had renal stones, and 45 patients had both renal and ureteral stones. The mean VAS pain score (8.44 ± 1.86) of those with stones in the urinary system was higher than other causes of abdominal pain, the difference was significant. (p <0.001) While the difference between the mean of erythrocytes in the two groups was significant at the limit (p = 0.050), there was a high degree of difference between urine hemoglobin amounts. (p <0.001) In patients with urinary system stone disease, in those with hydronephrosis and ureter dilatation; hemoglobin ++ and above was more significant. (p <0.001) For ureter stones; As the size increased, pain intensity increased. (r = 0.34 p <0.001) The negative predictive value of hemoglobinuria was 83% in patients without microscopic hematuria (erythrocyte <3 P / HPF). WBC> 10,000 10³/mL, CRP <5 P / HPF were more significant in acute renal colic patients.
Conclusion: All significant findings for the model were evaluated by logistic regression analysis. The remaining variables in the last digit are; VAS score average, urine hemoglobin amount, CRP <5, CRP 5 and above, creatine mean; it detects only 44% of the stone presence in the urinary system. (Nagelkerke R square = 0.44) Therefore we could not score. In the future, a new study can be done by adding renal USG findings in the emergency room.