Ofis çalışmalarında tükenmişlik sendromu ve ergonomik risk değerlendirmesi: Bir kamu dairesi örneği
Burnout syndrome in office work and ergonomic risk assessment: An example of A public office
Yazar: ABDUL KADİR KABATAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜGE ENSARİ ÖZAY
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Ergonomi = Ergonomics ; Kamu kuruluşları = Public institutions ; Personel = Personnel ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; Ölçekler = Scales ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bu araştırma ofis çalışanlarının tükenmişlik sendromu ve ergonomik risk düzeylerinin değerlendirilmesi için İstanbul Anadolu yakasında faaliyet gösteren bir kamu kurumunda yapılmıştır.
Araştırmaya katılanlara 3 adet demografik soru ile birlikte 36 sorudan ve "aydınlatma", "havalandırma", "gürültü", "mobilya ve çalışma alanı" boyutlarından oluşan ergonomik risk algısı değerlendirme anketi ve daha sonra 22 sorudan "duygusal tükenme", "duyarsızlaşma", "kişisel başarısızlık hissi" alt boyutlarından oluşan Maslach Tükenmişlik Ölçeği soruları sorulmuştur. Anket soruları SPSS 22.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Ölçeklerin güvenirlik analizleri yapılmış ve yapılan istatistiklere göre ölçeklerin tamamı için güvenirlik katsayısı hesaplanmış ve bu değerler 0,846 ile 0,725 olarak bulunmuştur. Yapılan analizlerde yüzde, ortalama, standart sapma, Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis testi kullanılmıştır.
Ergonomik risk algısı değerlendirme anketi ile ilgili ifadeler sonucunda, ofis çalışanlarının en çok aydınlatma, en az ise gürültü ile ilgili problemleri olduğu belirlenmiştir. Tükenmişlik ölçeği değerlendirildiğinde ofis çalışanlarının süreç içerisinde çok az kişisel başarısızlık hissi duydukları ama çoğu zaman duyarsızlaşma gösterdikleri sonucu ortaya çıkmıştır. Bir yıldan az çalışanlarda duyarsızlaşmanın fazla olduğu görülmektedir. Yüksek lisans mezunu çalışanların özellikle havalandırma ve gürültü ile ilgili olarak daha hassas oldukları görülmektedir. Çalışma yaşamında 6-10 ve 11-15 yıldır deneyimi bulunan personelin çalışma şartları beklentilerinde değişmelerin olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Maslach tükenmişlik ölçeği, ergonomi, iş sağlığı ve güvenliği, kamu ofis çalışanları

Abstract:
This research was carried out in a public institution operating in the Anatolian side of Istanbul to evaluate the burnout syndrome and ergonomic risk levels of office workers.
Three demographic questions, 36 questions, and ergonomic risk perception assessment questionnaire consisting of the dimensions of "lighting", "ventilation", "noise", "furniture and workplace", and then 22 questions of Maslach Burnout Scale questions, which are composed of "emotional exhaustion", "depersonalization", "sense of personal failure" sub-dimensions, were asked. Survey questions were analyzed with SPSS 22.0 package program. The reliability analysis of the scales was made and according to the statistics, the reliability coefficient was calculated for all the scales and these values were found as 0.846 and 0.725. Percentage, mean, standard deviation, Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis tests were used in the analyzes.
As a result of the expressions related to the ergonomic risk perception assessment questionnaire, it was determined that office workers have the most problems related to lighting and the least noise. When the burnout scale was evaluated, it was revealed that office workers felt very little personal failure during the process, but they often showed depersonalization. It is seen that there is more depersonalization in those who work less than a year. It is observed that employees with a master's degree are particularly sensitive to ventilation and noise. It is observed that there are changes in the working conditions expectations of the personnel who have 6-10 and 11-15 years of experience in working life.

Keywords: Maslach burnout scale, ergonomics, occupational health and safety, public office workers