Van ilinin gastronomi turizmi potansiyeli
Gastronomy tourism potential of Van province
Yazar: MUHAMMED ELÇİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TOLGA KORKUSUZ
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Coğrafya = Geography ; Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts

Özet:
Günümüzde prestij, statü, sosyal ilişkiler kurma ve turistlik deneyimlerin
önemli bir parçası haline gelen gastronomi turizmi oldukça fazla talep görmektedir.
Gastronomi, turistlerin destinasyon tercihlerinde temel motivasyon kaynaklarından
birini oluşturmaktadır. Ayrıca turist çekim faktörü ve destinasyon pazarlaması
açısından da oldukça önemli bir konumdadır. Turistler açısından destinasyon
noktasındaki yöresel ürün ve yemekler onlara geleneksel ve doğal yiyecek-içecek
ortamını deneyimleme, hizmet alma, yemeklerin yapım aşamasını izleme ve bölgenin
mutfak kültürü hakkında bilgi sahibi olma gibi pek çok fırsatı sunmaktadır.
Doğu Anadolu Bölgesinde yer alan Van ili bulunduğu coğrafyada farklı
turizm çeşitlerinin gerçekleştirilmesinde önemli rol oynayan doğal kaynaklara ev
sahipliği yapmaktadır. Van ilinde gerçekleştirilen doğa ve kültür turizmi başta olmak
üzere farklı türlerdeki turistlik faaliyetler yerli ve yabancı turistlerin ilgisini uzun
yıllardır çekmektedir. Van, coğrafi konumundan dolayı yüzyıllar boyunca farklı
medeniyetlere ev sahipliği yapmış ve bu durum bölgede farklı ve zengin bir kültürün
oluşmasına, çeşitli yöresel yemeklerin Van mutfağında yerini almasına kaynaklık
etmiştir.
Bu tez çalışması kapsamında Van ilinin gastronomi turizmi potansiyeli
potansiyelini belirlemek amaçlanmıştır. Bu bağlamda araştırma amacına yönelik
olarak nitel araştırma teknikler kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak Van ili
turizmine yön verilmesinde söz sahibi olan turizm paydaşı kamu, özel sektör ve sivil
toplum kuruluşları ile yarı-yapılandırılmış (mülakat) görüşme tekniği kullanılmıştır.
Katılımcılarla yapılan görüşmeler sonucunda elde edilen verilere göre Van ilinin
gastronomi turizmi potansiyeli için ön plana çıkabilecek farklı değerleri tespit
edilmiştir.
Van ilinin gastronomi turizmi potansiyeli potansiyelinin ise oldukça zengin
olduğu saptanmıştır. Bunun başlıca sebeplerinden biri dönemin en önemli ticaret
yollarından olan İpek yolu güzergâhında bulunmasıdır. Bu ticaret yolu güzergâhında
bulunan Van ili, geçmişin izlerini taşıyarak günümüze kadar kültür aktarımı
sağlandığı görülmektedir. Bugüne dek yapılan ticaretin bölgeyi her zaman canlı bir
pazar olarak ayakta tuttuğu gözlemlenmiştir. Eski dönemde yapılan ticarette
kervanların konaklayabileceği ve beslenme ihtiyaçlarını giderebileceği yerlere
ihtiyaçları olduğu bilinmektedir. Bu sayede bölgede yemek ve mutfak kültürü sürekli
gelişim göstermiştir. Bununla birlikte günümüze dek farklı kültürlerin izlerini
barındıran bir Van mutfağı ortaya çıkmıştır.
Anahtar Kelimeler: Turizm, Gastronomi, Gastronomi Turizmi, Van, Van
Mutfağı.

Abstract:
Today, gastronomy tourism, which has become an important part of prestige,
status, building social relationships and tourist experiences, is in high demand.
Gastronomy is one of the main motivation sources for tourists' destination
preferences. It also has a very important position in terms of tourist attraction factor
and destination marketing. For tourists, local products and dishes at the destination
point offer them many opportunities such as experiencing the traditional and natural
food and beverage environment, receiving service, watching the cooking process and
learning about the culinary culture of the region.
Van province, located in the Eastern Anatolia Region, is home to natural
resources that play an important role in the realization of different types of tourism.
Different types of tourism activities, especially nature and cultural tourism, have
been attracting the attention of local and foreign tourists for many years. Van has
been home to different civilizations for centuries due to its geographical location, and
this has led to the formation of a different and rich culture in the region and various
local dishes in Van cuisine.
Within the scope of this thesis study, it is aimed to determine the gastronomy
tourism potential of Van province. In this context, qualitative and quantitative
research techniques were used for the purpose of the research. As a data collection
tool, semi-structured (interview) interview technique was used with tourism
stakeholder public, private sector and non-governmental organizations that have a
say in shaping the tourism of Van province. According to the data obtained as a
result of the interviews with the participants, different values of Van province that
can come to the fore for gastronomy tourism have been identified.
It has been determined that the gastronomic tourism potential of Van province
is quite rich. One of the main reasons for this is that it is located on the Silk Road
route, one of the most important trade routes of the period. The province of Van,
located on the route of this trade route, bears the traces of the past and it is observed
that the transfer of culture has been ensured until today. It has been observed that the
trade carried out so far has always kept the region afloat as a vibrant Sunday. It is
known that in the trade carried out in the old period, caravans needed places where
they could stay and satisfy their nutritional needs. Thanks to this, the food and
culinary culture in the region have shown continuous development. However, a Van
cuisine has emerged that still contains traces of different cultures to this day.
Keywords: Tourism, Gastronomy, Gastronomy Tourism, Local Food, Van
Cuisine.