Çalışan hemşirelerde menstrual yakınmaların incelenmesi /
Yazar: ZEYNEP DAŞIKAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. AYNUR SARUHAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2000
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
93 ÖZET Bu araştırma, çalışan hemşirelerde menstrual yakınmaların belirlenmesi ve yakınmalara etki eden faktörlerin incelenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırma S.B. bağlı İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesinde çalışan hemşirelerde 15 Nisan-15 Mayıs 1999 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırma kapsamına örneklem seçim kriterlerine uyan 200 hemşire alınmıştır. Araştırmanın verileri hemşirelerin tanıtıcı özelliklerini içeren anket formu ve menstrual yakınmaları belirlemek için kullanılan Menstrual Distres Şikayet listesi araçları yardımı ile görüşme tekniği kullanılarak toplanmıştır. Menstrual Distres Şikayet Listesinin güvenirlik analizi için cronbach alfa yöntemi kullanılmış, güvenirlik katsayıları adet döneminde (0,96), adet öncesi dönem (0,95), adet sonrası dönem (0,90) sonuçları elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular üç bölümde incelenmiş olup, birinci bölümde hemşirelerin tanıtıcı özellikleri, ikinci bölümde menstrual distres şikayet listesinde yer alan 8 alt semptom gruplarından aldıkları puan ortalamalarına ilişkin veriler, üçüncü bölümde ise hemşirelerin menstrual yakınmalarını etkileyen faktörlere ilişkin veriler yer almıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik, aritmetik ortalama, iki ortalama arasındaki farkın önemlilik testi ("t" testi), ve varyans analizi kullanılmıştır. Araştırma kapsamına alınan hemşirelerin %56,0'ının 20-29 yaş grubunda, %53,5'inin evli, "/oST^'inin gelir durumunun dengede,%54,5'inin 1-10 yıl arası çalışma yılı olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin %91,5 gibi büyük çoğunluğun menstrual yakınmasının olduğu, %67,5'nin yakınmalara karşı önlem almadığı, önlem alanların çoğunluğunu %63,0 ile ilaç kullananlar oluşturmuştur.. Çalışmaya katılan hemşirelerin menstrual yakınmaları en fazla adet öncesi ve adet döneminde deneyimledikleri belirlenmiştir. Adet öncesi dönemde en fazla negatif duygulanım, ağrı ve su retansiyonu alt grup semptomları; adet döneminde en fazla ağrı, negatif duygulanım ve davranış değişiklikleri alt grup semptomları saptanmıştır. Adet sonrası dönemde ise en fazla pozitif değişikliklerden canlanma alt grup değişiklikleri saptanmıştır.94 Araştırmaya katılan hemşirelerin adet ve adet öncesi döneminde ağrı alt grubunda en fazla karın ağrısı-kramplar, sırt-bel ağrısı, yorgunluk, su retansiyonu alt grubunda kannda-memelerde şişme, memelerde ağrı hassasiyet, kilo alma; otonomik reaksiyon alt grubunda ateş basması, baş dönmesi-baygınlık, soğuk terleme; negatif duygulanım alt-grubunda gerginlik anksiyete, ruhsal değişiklikler; konsantrasyon bozukluğu alt grubunda dikkat dağınıklığı-dalgınlık, uykusuzluk, sersemlik; davranış değişiklikleri alt-grubunda yataktan çıkmak istememe-yatakta kalma, eğitim ve çalışma gücünde azalma, verimlilikte azalma; kontrol alt grubunda göğüste ağrı-sıkıntı, boğulma-bunalma, çarpıntı semptomları saptanmıştır. Araştırma sonucu hemşirelerde en fazla yaşanan beş semptom; l)Gerginlik 2)Memelerde ağrı hassasiyet 3)Karında memelerde şişme 4)İştah artması 5)Sırt-bel ağrısı'dır. Araştırmaya katılan hemşirelerin menstrual raeftstwjaL yakınma puan ortalamalarını etkileyen değişkenler incelendiğinde; hemşirelerin adet dönemi yakınma puan ortalamaları ile gelir durumu, çalışılan servis, kişiler arası ilişkilerde bozulma ve yakınmalara önlem alma durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Hemşirelerin adet öncesi dönem yakınma puan ortalamaları ile yaş grupları çalışma yılı, kişiler arası ilişkilerde bozulma ve yakınmalara önlem alma durumları arasında istatistiksel açıdan anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin adet sonrası dönem yakınma puan ortalamaları ile çalışılan servis ve kişiler arası ilişkilerde bozulma durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Sonuç olarak, hemşirelerde yaşanan menstrual yakınmaların fazla olduğu saptanmıştır. Bu semptomlar hemşirelerin ruh ve beden sağlığını, kişiler arası ilişkilerini işteki verimini etkilemekte ve fonksiyonlarını yapmasını güçleştirmekledir. Bu nedenle kadın sağlığını yakından ilgilendiren menstrual yakınmalar ve bunlarla baş etme yöntemleri konusunda kadınlar ve toplum eğitilmelidir.

Abstract:
95 SUMMARY This study has been made upon nurses to determine their menstrual complaints and the factors that effect these complaints.The study has been carried out in İzmir Atatürk State Hospital,between April 15 and May 15 1999. 200 nurses that fit the selection criterions have been included into the research. The questionnaire that include the introductory information abaut the nurses and Menstmal Disress Questionnaire to determine the menstrual complaints,have been used as tools supplementing the research data. Each nurse has been trained individually by face to face conversation. The cronbach alfa method has been used as a reliability analysis in Menstmal Distress Questionnaire.. The reliability analysis in menstrual period is (0,96), in premensrual period is(0,95) and in post menstrual period is(0,90). The findings of the research have been investigated from three different points. First section includes the inroductory information of the nurses,the second section includes the scores in the 8 sub-groups which are in Menstaial Distress Questionnaiie,the third section includes the data about the factors that effect the menstrual disress in nurses.The results were evalueted with percentage, arithmetic average, the "f'test, variance analysis. 56,0 % of the nurses that were included in the study were between the ages 20- 29,55,5 % of them were prior to bachelor's degree,53,5 % of them were married, 57,5 % of them had enougt income, 54,5 % of them have been working at least from one to ten years. 91,5 % of these nurses had menstrual complaints and 67,5 % of them had not taken precautions abaut the complaints and the most of these nurses(63,0 %) were using drugs as precaution. These nurses have had the complaints more in pre-menstrual and during mensrual periods.İn pre-menstrual perid they mostly had negative affect such as pain and water retention.İn during menstrual period they had pain, negative affect and change of behavior. Posit ive change and regeneration are most common in post- menstrual period.96 İn the pain sub-group the nurses have had mostly abdominal pain-cramps, waist and back ache, fatigue;in water retention sub-group abdominal and breasts bloating, breasts pain and tendemess,weight gain; in otonomic reaction sub-group feeling temperature, dizziness and weakness, cold perspiration; in negative affect sub-group irritability, anxiety, mood lability; in consantration impairment sub-group absent mindedness and lack of attention,insomnia,daze; in behavior change sub-group inability and unwillingness to go out of bed, decreased education and work, decrease in effienciency; in control sub-group ache and oppression in thechest, suffocation juncture, tachicatdia. Acording to the results there are five most common semptoms. 1) irritability 2)Breasts tenderness and pain 3)Abdominal and breasts bloading 4)İncrease in appetite 5)Bach and waist pain If the factors that effect the menstrual complaints of the nurses are invastegated we would found out that there is a significant relation between the scores of menstrual period complaints and income the part (section) they work in, the problems interpersonel relationships the precautions about the menstrual complaints. There is again a significant statistic relation in premenstrual period between the complaints scores and age group,year in working, problems interpersonel relationships and precausions for the complaints. There is a statistic relation in postmenstaial period between complaints scores and the part they work in and problems interpersonel relationships. As a conclusion, it is found that nurses have lots of menstrual complaints.These complaints are affecting their psychic and physical heal t also interpersonel relationships, their output and it creats difficulty in their work. For that reason the women have to be informed and educated about the menstrual complaints which are an important part in women healt studies.