Pandemi sürecinde acil servise başvuran COVID-19 hastalarında görülen akut koroner sendromların retrospektif olarak incelenmesi
A retrospective investigation of acute coronary syndromes in COVID-19 patients WHO APPLY to the emergency department during the pandemic process
Yazar: BETÜL ÇAM
Danışman: DOÇ. DR. ABUZER COŞKUN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Anjina pektoris = Angina pectoris ; COVID 19 = COVID 19 ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Miyokard enfarktüsü = Myocardial infarction ; Pandemiler = Pandemics ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Giriş ve Amaç: İskemik kalp hastalıkları tüm dünyada mortalitenin başlıca sebebidir. Akut koroner sendrom (AKS), acil servis (AS)'e gelen hastalarda erken tanı ve tedavi gerektiren acil bir durumdur. AKS'de prevalans ve insidansın belirlenmesi ve ilgili risk faktörlerinin ortaya konulması mortalite ve morbiditenin düşürülmesinde önemlidir. COVID-19 pandemisi tüm dünyada mortalite ve morbiditede ciddi kayıplara neden olmuştur. Bu çalışmada COVID-19 pandemi dönemi (PD) AS'de AKS tanısı alan hastaların tanıları, demografik özellikleri, laboratuvar sonuçları pandemi öncesi (PÖ) dönemle karşılaştırılarak COVID-19 hastalığının iskemik kalp hastalıklarına etkisi konusunda literatüre katkı sağlanması amaçlandı.
      Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya, AS'e AKS nedeniyle başvuran, COVID-19 Pandemi öncesi (PÖ) (10 Mart 2019- 10 Mart 2020 tarihleri arası) 925 hasta, PD (11 Mart 2020- 11 Mart 2021 tarihleri arası) 860 hasta ile toplamda 1795 hastanın verileri değerlendirildi. Hastaların geliş laboratuvar değerleri, yaş, tıbbi özgeçmiş, laboratuvar, görüntüleme bulguları ve sonlanımları retrospektif olarak incelendi. 
Bulgular: Çalışmamızda pandemi sürecinde hastanemiz başvuru oranlarında farklılık bulunmadı. AS başvuru oranlarının, PÖ  %69.51 erkek  (n=643), %30.49 (n=282)  kadın, PD %68.97  (n=600) erkek  %31.03 (n=270) kadın olduğu görüldü. PD'de PCR testi ve Toraks BT tutulum oranları ile belirlenen COVID-19 pozitifliği oranı % 41.37 (870 hastada 360) olarak bulundu. PÖ'de %21.83 olan STEMI oranlarının PD'de COVID-19 hastalarında %9.44'e azaldığı, NSTEMI oranlarının PÖ'de %28.32 iken, PD'de COVID-19 (+) hastalarda %53.88'e arttığı gözlendi. COVID-19 hastalarında komorbidite oranlarına bakıldığında NSTEMI'de kardiyak hastalık öyküsü diğer AKS formlarına göre %37.22 daha yüksek oranda olduğu gözlendi. Hastane içi mortalite oranları PÖ'de %0.64 iken, PD'de %3.69 bulundu. COVID-19 tanılı vefat eden hastalarda mortalite oranları NSTEMI'de %76.92, STEMI'de %11.53 bulundu. 
      Sonuç: Tüm dünyayı etkileyen pandeminin enfeksiyon yükü, COVID-19 hastalığının etkisi ve toplumsal stres kaynağı olarak hastalarda kardiyak olaylar üzerinde etkisi olabilir. Tanı ve tedavi kılavuzlarına yön vermesi açısından, AKS ve COVID-19 ilişkisi ile ilgili bulguları literatüre sunacak, geniş kapsamlı, hedefe odaklanmış, klinik işleyişe uygun prospektif çalışmaların yanı sıra, retrospektif çalışmaların devam etmesi gerekmektedir.

Abstract:
Introduction and Aim: Ischemic heart diseases are one of the leading causes of mortality worldwide. Acute coronary syndrome (ACS), among the Emergency Department (ED) presentations, is an emergency that requires early diagnosis and treatment. In order to reduce mortality and morbidity, it is important to determine the prevalence and incidence of ACS and associated risk factors. COVID-19 pandemic leads to serious consequences in terms of mortality and morbidity worldwide. In this study diagnostic distribution, demographic and laboratory characteristics of patients presenting to the ED with ACS were compared during the COVID-19 pandemic and the pre-pandemic period. Thus, it was aimed to contribute to the literature by showing the effect of COVID-19 disease on ischemic heart diseases.
Material and Methods: Our study included the data of 1795 patients who presented to the ED with symptoms and signs of ACS. 925 patients were presented before the pandemic (between 10 March 2019 - 10 March 2020) and 860  patients presented following the initiation of the pandemic (between 11 March 2020 - 11 March 2021). The laboratory values, age, medical history, imaging findings, and patient outcomes were retrospectively evaluated and analyzed.
Results: Our study showed that admissions to the ED were unchanged during the pandemic. Admission rate for men were 69.51% (n=643) and for women %30.49 (n=282) before the pandemic. The rates were as follows during the pandemic, 68.97% (n=600) for men and 31.03%  (n=270) for women. During the pandemic, the rate of COVID-19(+) patients was 41.37%  (360 patients in the sum of 870) either tested positive by PCR or have findings in Thorax CT. It was observed that the STEMI rates, which were 21.83% in the pre pandemic, decreased to 9.44% in COVID-19 patients during the pandemic, and before the pandemic. NSTEMI rates were 28.32%  which increased to 53.88% in COVID-19 (+) patients during the pandemic. Considering the comorbidity rates in COVID-19 patients,  history of cardiac disease was higher in NSTEMI with 37.22%, compared to any other forms of ACS. While the in-hospital mortality rates before the pandemic were 0.64%, it was 3.69% during the pandemic. In patients who died with a diagnosis of COVID-19, mortality rates were 76.92% in NSTEMI and 11.53% in STEMI.
Conclusion: The pandemic has led to a worldwide impact via the infectious load, the COVID-19 disease itself, and also by causing social stress. Thus, it may have an effect on cardiac events. In order to conduct guidelines for the diagnosis and treatment, advancing in retrospective studies and implementation of comprehensive, target-oriented, clinically appropriate prospective studies are obligatory. Thus, uncovering the relationship between ACS and COVID-19 disease shall be achieved.