Etkili takım çalışmasında öz-liderlik kavramı ve kurum içi halkla ilişkilerin süreçteki rolü
The concept of self-leadership in effective teamwork and the role of internal public relations in the process
Yazar: NESLİHAN ÖNAL
Danışman: PROF. DR. NİLAY BAŞOK
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Kurumsal İletişim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations

Özet:
Günümüz kurumsal işletmelerinde, çalışan verimliliği ve performansı, işveren markası
yaratmada önemli bir rol oynamaktadır. Bu süreçte, takım çalışmasının ve bu süreçte gelişen
öz-liderliğin önemi artmış, rekabet ortamında kritik hale gelmiştir. Bu konular, en güncel
araştırmaların ve üzerinde durulması gereken başlıca konular arasında yer almaktadır. Aynı
zamanda günümüz kurumsal dünyası içerisinde çalışan kişilerin ve kurumların iç işleyişinde
etkili takım çalışmaları yapı olarak değerlendirmeye alınmaktadır. Bu bağlamda takımların
çalışma süreçlerinde kişilerin takım içerisindeki başarısının yanında kişilerin ortaya çıkartıları
kendi kendine liderlik özelliği bir diğer adıyla öz-liderlik yeteneği ön plana çıkmaktadır.
Kurum içi halkla ilişikler faaliyetleriyle desteklenen bu kurumsal işleyiş sürecinin gelişimi bu
noktada gerçekleşmektedir. Etkili takım çalışmasında öz-liderlik kavramı ve kurum içi halkla
ilişkilerin süreçteki rolü başlığı altında liderlik konusu içeriğindeki öz-liderlik kavramının
incelenmesi ile araştırma süreci başlangıcı olarak yer alması hedeflenmektedir. Kurumlarda
yer alan liderlerin kendi öz-liderliğini farkına varması ve ortaya çıkarması doğrultusunda bu
öz-liderliğin takım çalışmalarında yer alan kişilerin daha etkili çalışmaları için her birinin
kendi öz-liderliklerinin ortaya çıkarılarak takıma olan etkilerinin arttırmasının nasıl
gerçekleştirileceğinin araştırılması hedeflenmiştir. Bütün bu elde edilen bilgilerin
doğrultusunda kurum içi halkla ilişkiler sürecine hangi alanda etki edeceğinin ve süreçteki
rolünün tam olarak nasıl olacağının tespit edilmesi araştırmanın yol haritasını çizilmesini
gerçekleştirilmiştir. Etkili takım çalışmasında öz-liderlik konusu doğrultusunda, bir kişinin
kendini yönetme becerisi olarak tanımlanan öz-liderlik kavramının takım çalışmasında nasıl
kullanılabileceğini incelenmiştir. Bir diğer yandan ise bir kurumda çalışanlar arasındaki
iletişimi ve ilişkileri yöneten kurum içi halkla ilişkilerin takım çalışması sürecindeki rolü de
araştırılmıştır. Bu kapsamda, herkese açık resmi kaynaklardan yararlanılarak takım
çalışmasında öz-liderlik kavramının önemi ve kurum içi halkla ilişkilerin süreçteki rolü
hakkında bilgi edinilmiştir.
Tezin konusu ve ele alınma amacı doğrultusunda temel hedeflenen konu etkili takım
çalışmasının kurum içi halkla ilişkiler süreci içerisinde öz-liderliğin takım içerisinde
gerçekleştirilerek nasıl etkili bir süreç gerçekleştirildiğinin araştırılması ve gözlemlenmesi
olarak açıklanmaktadır. Araştırmanın kapsamı ilk olarak temelde "öz-liderlik", "takım
çalışması" ve arkasından "kurum içi halkla ilişkiler" kavramlarının kurumlar, organizasyonlar
ve kişiler için nasıl anlamlandırıldığının araştırılması olarak temellendirilmektedir. Bu
kavramlar ile kapsam kurumlardaki yer alan takımların, öz-liderliği benimseyen lider
çalışanlarının kendi takımlarındaki çalışan takım arkadaşlarında yer alan öz-liderliği ortaya
nasıl çıkartarak kurum içi halkla ilişkiler çalışmalarında etkin bir takım çalışması
gerçekleştirildiğinin incelenmesi olarak sınırlandırılmaktadır. Tezin konusunun alt başlıkları
doğrultusunda kişinin kendi öz-liderliğini bulması yanı sıra takımların içerisindeki takım
liderlerini ve onların öz-liderliklerini bulması ile bir lider ve takım üyesinin nasıl olması
gerektiği konusunda kapsamın içerisine dahil edilmektedir. Kurum içi halkla ilişkiler
faaliyetlerinin desteği ile etkili takım çalışmasının desteklenmesi ve içerisinde öz-liderliğin
ortaya çıkartılarak bu özelliğin gelişiminin desteklenmesi konusu üzerinde de durulmaktadır.
Tezin araştırma sürecinde ele alınan temel konular üniversite öğrencilerin yer aldığı
gönüllü çalışmaların gerçekleştirildiği uluslararası bir organizasyon içerisindeki takım
çalışmaları, öz-liderlik kazanımı ve kurum içi halkla ilişkiler faaliyetlerini inceleyebilecek
nicel araştırma gerçekleştirilerek, analizin sonuçlarının değerlendirilmesinden oluşmaktadır.
Bu tez araştırması hem öz-liderlik hem de etkili takım çalışması kavramlarının kurum
içi halkla ilişkiler sürecindeki rolünü gözleme ve veriler elde ederek yeni bulgular kazanmada
yeni bir bakış açısı yaratabilecek bir çalışma olarak görülmektedir. Bu doğrultuda alanında
seçilen başlıkları ilk kez dahil edecek olan bir tez olarak yer almaktadır. İçeriğinde yer alan
kavramlar farklı tez ve makalelerde farklı alanlarda araştırılarak yer verilmektedir. "Etkili
takım çalışmasında öz-liderlik" konusu hakkında literatürde doldurulması gereken boşluklar,
özellikle öz-liderlik kavramının takım çalışmasında nasıl uygulandığı ve hangi durumlarda
etkili olduğu konusundaki araştırma eksikliklerini doldurabilmesi beklenmektedir. Ayrıca,
kurum içi halkla ilişkilerin takım çalışması yer alan sürecindeki rolü konusunda da daha fazla
araştırma yapılması gerektiğine ulaşılmıştır. Literatürde bu konu üzerinde yer alan boşlukları
doldurmak için, konu üzerine yapılmış olan çalışmalar detaylı bir şekilde incelenerek eksik
olan konular ve bağlamlar tespit edilip ve bu konu temelinde araştırmaya ek bilgiler eklenerek
literatüre katkıda bulunması beklenmektedir. İleride benzer bir konu üzerinde çalışma yapacak
olan kişilere etkili bir kaynak oluşturması beklenmektedir. Araştırma sonucunda elde edilen
veriler ve bulguların çıktıları ile araştırılan duruma öneriler getirilmesi üzerine analiz
gerçekleştirilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Öz-liderlik, Liderlik, Takım çalışması, Etkili takım çalışması,
Kurum içi halkla ilişkiler

Abstract:
In today's corporate enterprises, employee efficiency and performance play a
significant role in creating an employer brand. At the same time, within today's corporate
world, effective teamwork among employees and within the internal operations of institutions
is taken into consideration as a structural element. In this context, the self-leadership abilities
of individuals within teams, alongside their success in team activities, come to the forefront.
The development of this organizational process, supported by internal public relations
activities, occurs at this point. The concept of self-leadership in effective teamwork and the
role of internal public relations in this process are aimed to be examined under the leadership
topic. The aim is to explore how leaders in institutions can recognize and develop their own
self-leadership, and how this self-leadership can enhance the effectiveness of team members
by fostering their own self-leadership, thereby increasing their impact on the team. Based on
all the obtained information, the goal of the research is to determine the exact role and area of
impact of internal public relations in this process.
The concept of self-leadership, defined as the ability to self-manage, is examined in
the context of effective teamwork. Additionally, the role of internal public relations, which
manages communication and relationships among employees in an institution, in the
teamwork process is also investigated. In this scope, the importance of the self-leadership
concept in teamwork and the role of internal public relations in the process have been studied
using publicly available official sources.
The main objective of the thesis, aligned with its topic and purpose, is to investigate
and observe how effective teamwork is realized within the internal public relations process by
implementing self-leadership within the team. The scope of the research initially focuses on
understanding how the concepts of "self-leadership," "teamwork," and subsequently "internal
public relations" are interpreted by institutions, organizations, and individuals. With these
concepts, the scope is limited to examining how leaders within teams who embrace self-
leadership reveal the self-leadership within their team members to achieve effective teamwork
in internal public relations activities. Subtopics of the thesis include identifying self-
leadership within individuals and team leaders, understanding the qualities of a leader and a
team member, and supporting effective teamwork through internal public relations activities
by fostering and developing self-leadership.
The core topics addressed in the research process of the thesis include quantitative
research on team activities, self-leadership acquisition, and internal public relations activities
within an international organization where volunteer work by university students is carried
out. The results of this analysis are then evaluated.
This thesis research aims to provide new insights by observing and obtaining data on
the roles of self-leadership and effective teamwork within the internal public relations
process. It is positioned as a pioneering thesis that includes selected topics for the first time in
its field. The concepts it contains have been explored in different areas through various theses
and articles. It is expected to fill gaps in the literature on "self-leadership in effective
teamwork," especially concerning how self-leadership is applied in teamwork and the
conditions under which it is effective. Furthermore, it has been found that more research is
needed on the role of internal public relations in the teamwork process. To fill these gaps in
the literature, studies on the subject have been examined in detail, identifying missing topics
and contexts, and contributing additional information based on this research. It is anticipated
that the findings and outputs of this research will provide recommendations and serve as a
valuable resource for future studies on similar topics.
Keywords: Self-leadership, Leadership, Teamwork, Effective teamwork, Internal
public relations