Yüksek yapıların gelişimi ve İstanbul'daki yüksek yapıların tipolojik analizi
The development of high rise buildings and typological analysis of high rise buildings in Istanbul
Yazar: FUNDA TOPRAKAL
Danışman: DOÇ. DR. SEDA TÖNÜK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Gelişim = Development ; Tipoloji = Typology ; Yüksek yapılar = High structures ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Dünyanın gelişmiş ülkelerinde olduğu gibi Türkiye'de ve özellikle İstanbul'da yüksek yapıların yapımının son dönemlerde giderek yaygınlaştığı gözlemlenmektedir. Yapılar, geçmişten günümüze kadar, bulunduğu dönemin olanaklarıyla, farklı gereksinim ve taleplere cevap verebilecek şekilde değişime uğramış ve giderek yükselmişlerdir. Bu şekilde ortaya çıkan yüksek yapı kavramı, günümüz imkanlarıyla, yerini giderek rekabet ortamına bırakmaktadır. Bu tezin amacı, oluşan bu rekabet ortamında ön plana çıkan estetik kavramını ve yüksek yapıların geçmişten günümüze kadar geçirdiği tipolojik değişimi araştırarak İstanbul örneği üzerinde incelemektir.Bu amaçla, tez aşağıda özetlenen altı bölümden oluşmaktadır:Birinci bölümde, araştırmanın amacı, kapsamı ve yöntemi anlatılmıştır.İkinci bölümde, yapı kavramının zaman içerisindeki değişimi incelenerek yüksek yapıların oluşum nedenleri irdelenmiş ve geçmişten günümüze kadar yapılan, farklı yüksek yapı tanımları kronolojik olarak verilmiştir.Üçüncü bölümde, yüksek yapıların tarihini oluşturan yapılar, yapım tarihi, bulunduğu şehir, yapının adı, mimarı, kat adedi/yüksekliği ve sahip olduğu işlev kronolojik olarak ve belirli bir sistematik içinde sıralanarak, tarihi öneme sahip yapılarla ilgili açıklamalar yapılmıştır. Bu sistematikle, yüksek yapıların tipolojik olarak gelişimleriyle ilgili çeşitli sonuçlara varılmıştır.Dördüncü bölümde, yüksek yapıların çözümlenmesi yapılarak form-fonksiyon-konstrüksiyon kavramlarının yüksek yapılara etkileri irdelenmiş ve yüksek yapı estetiği ile ilgili yapılan çeşitli sınıflandırmalar değerlendirilerek tez kapsamında incelenecek olan tipolojik sistemle ilgili bilgiler verilmiştir.Beşinci bölümde, İstanbul'da yüksek yapıların ortaya çıkışı ve gelişimi incelenerek, İstanbul'daki yüksek yapılar kronolojik olarak ve üçüncü bölümdeki sistematikle sıralanmışlardır. Örnekler, yapının tarihi önemini anlatmak ya da dönemle ilgili görsel bilgi vermek amacıyla seçilmiştir. Bu bölümde, İstanbul örneği, tezin dördüncü bölümünde belirlenen kriterlere göre irdelenmiş, incelenen kriterlere göre, İstanbul'da yüksek yapıların estetik olarak değişimini gösterecek şekilde tipolojik sınıflandırmalar oluşturulmuştur..Altıncı bölümde ise tüm bu süreç içerisinde ulaşılan sonuçlara yer verilmiştir.

Abstract:
The construction of the high-rise buildings in Turkey, especially in Istanbul, like in the developed countries has spreaded in the last years. The buildings have changed in time to respond different needs and demands with the opportunities of each period and have risen gradually. Current conditions force the high-rise buildings to compete. The purpose of this thesis is to analyse the aesthetics concept of high-rise buildings in this competitive architectural environment on Istanbul example and state the typological changes in time.The thesis is consisted of six chapters:In the first chapter, the purpose, the content and the method of the research is explained.In the second chapter, the ?building? concept is stated in time, the basic ideas behind high-rise buildings are defined and the different ?high-rise building? definitions are given chronologically.In the third chapter, the important high-rise buildings are explained in a systematical and chronological way with the construction date, the city, the name of the building, the architect, number of floors/height and the function of the building. In this systematic, the conclusions are made on the development of high-rise buildings typologically.In the fourth chapter, the high-rise buildings are analysed based on the impact of form-function-construction on buildings and by the help of different types of categorisations on high-rise aesthetics, the typological system which is used in the thesis is explained.In the fifth chapter, the development of high-rise buildings in Istanbul are explained and the high-rise buildings in the city are listed chronologically with the same systematic in the third chapter. The examples are chosen to emphasise the historical importance of the building or to provide the visual information about the period. In this chapter, Istanbul is analysed by the help of the criteria mentioned in the fourth chapter and based on the criteria, typological categorisations are made to show the aesthetical changes of high-rise buildings in Istanbul.In the last chapter, all the reached conclusions of the process are gathered.