Türk müziği destekli psikolojik sağlamlık programının okul öncesi dönemdeki çocukların psikolojik sağlamlık düzeylerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of turkish music assisted psychological resilience program on the psychological resilience levels of preschool children
Yazar: SEMANUR CÖMERT
Danışman: PROF. DR. SAİDE ÖZBEY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Araştırmanın amacı, Türk Müziği Destekli Psikolojik Sağlamlık Programı'nın okul öncesi dönemdeki çocukların psikolojik sağlamlık düzeylerine etkisini incelemektir. Araştırmada karma yöntem deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda ön test-son test kontrol gruplu seçkisiz deneysel desen, nitel boyutunda ise durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda veri toplama aracı olarak "Okul Öncesi Çocuklar İçin Sosyal Duygusal İyi Oluş ve Psikolojik Sağlamlık Ölçeği", nitel boyutunda ise "Öğretmen Görüşme Formu ve gözlem kayıtları" kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Tokat il merkezinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı ilkokulların anasınıflarına devam eden tesadüfi örnekleme yöntemi ile seçilmiş 21 çocuk oluşturmaktadır. Program öncesinde çocukların psikolojik sağlamlık düzeyleri ölçülmüş, yapılan analizler sonucunda aralarında anlamlı farklılık olmayan ve puanları birbirine yakın olan 2 deney ve 1 kontrol grubu seçilmiştir. Araştırmada araştırmacı tarafından bütünleştirilmiş 30 etkinlikten oluşan, "Psikolojik Sağlamlık Programı" uygulanmıştır. Program, iletişim kurma/sosyal performans, öz-kontrol düşüncelilik, atılganlık, duygusal istikrar/stresle başa çıkma, görev yönelimi, keşfetmekten hoşlanma olmak üzere altı alt temadan oluşmaktadır. Bununla birlikte uzman görüşü alınarak 32 Türk müziği eseri de seçilmiştir. Seçilen bu eserler, müzikli deney grubunda Psikolojik Sağlamlık Programı'na entegre edilerek program uygulanmıştır. Müziksiz deney grubunda sadece Psikolojik Sağlamlık Programı uygulanmış olup, kontrol grubunda ise araştırmacı tarafından müdahale yapılmamış ve grubun kendi öğretmeni tarafından MEB (2013) Okul Öncesi Eğitim Programı uygulanmıştır. Program uygulama süreci her iki deney grubunda da haftada beş gün olmak üzere dört hafta süreyle uygulanmıştır. Araştırmanın nicel ve nitel verilerinden elde edilen bulgular bütünleştirilerek araştırma sonuçları yorumlanmıştır. Uygulanan program sonrasında yapılan analizler sonucunda, kontrol grubuna göre son test puanlarının her iki deney grubu lehine anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır. Bununla birlikte müzikli deney grubu ile müziksiz deney grubunun son test puanları arasındaki farkın müzikli deney grubu lehine olduğu saptanmıştır. Başka bir ifadeyle, uygulanan Psikolojik Sağlamlık Programı çocukların psikolojik sağlamlık düzeylerini artırmıştır. Türk müziğinin kullanılması ise programın etkisine anlamlı katkı sağlamıştır. Araştırmanın nitel bulguları da araştırmanın nicel bulgularını destekler niteliktedir.

Abstract:
The aim of the study is to examine the effect of the Turkish Music assisted Resilience Program on the resilience levels of preschool children. Experimental mixed method design was used in the study. In the quantitative dimension of the study, a random experimental design with pre-test - post-test control group was used while a case study design was used in the qualitative dimension. As data collection tool, "Social Emotional Well-Being and Psychological Resilience Scale for Preschool Children" was used in the quantitative dimension and "Teacher Interview Form and observation records" were used in the qualitative dimension of the study. The study group consists of 21 children selected by random sampling method, who attend the kindergartens of primary schools affiliated to the Ministry of National Education in the province centre of Tokat. Before the program, the psychological resilience levels of the children were measured, and as a result of the analyses, 2 experimental groups and 1 control group were selected, which did not have a significant difference and had similar scores. "Psychological Resilience Program" consisting of 30 activities integrated by the researcher was used in the study. The program consists of six themes including: communication/social performance, self-control, thoughtfulness, assertiveness, emotional stability/coping with stress, task orientation, and pleasure in exploration. In addition, 32 Turkish music pieces were selected by taking expert opinion. The program was implemented by integrating these selected pieces into the Psychological Resilience Program in the experimental group with music. In the experimental group without music, only the Psychological Resilience Program was applied, while no intervention was made by the researcher in the control group and the MEB (2013) Preschool Education Program was applied by the group's own teacher. The program implementation process was applied for four weeks with five days a week in both experimental groups. The study results were interpreted by integrating the findings obtained from the quantitative and qualitative data of the study. As a result of the analyses made after the applied program, it was determined that the post-test scores of the control group had a significant difference in favour of both experimental groups. On the other hand, it was determined that the difference between the post-test scores of the experimental group with music and the experimental group without music was in favour of the experimental group with music. In other words, the applied Psychological Resilience Program increased the psychological resilience levels of children. The use of Turkish music contributed significantly to the effect of the program. The qualitative findings of the study also support the quantitative findings of the study.