Otel işletmelerinde kurumsallaşma göstergelerinin belirlenmesi ve işgören algılarının ölçülmesi
Determining the institutionalization indicators in hotels and measuring employees' perceptions
Yazar: SERKAN AYLAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HAKAN KOÇ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı / Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kurumsallaşma = Institutionalization ; Oteller = Hotels ; Çalışanlar = Workers ; İşletmeler = Businesses

Özet:
Günümüzde gelişen ve büyüyen işletmeler için önemli bir yönetim anlayışı haline gelen kurumsallaşma, işletme faaliyetlerinin kişilerden bağımsız bir şekilde; kurallara, kanunlara ve düzenlemelere bağlı bir şekilde sürdürülmesine yönelik bir örgüt yapısı oluşturma sürecidir. Bu araştırmanın amacı ise, otel işletmelerinin kurumsallaşma göstergelerini belirlemek ve işgörenlerin kurumsallaşma algılarını ölçmek, kurumsallaşma algı düzeylerinin farklı değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymaktır. Bu çerçevede öncelikle işgörenlerin kurumsallaşma algı düzeylerini belirlemek için bir kurumsallaşma algı ölçeği geliştirilmiştir. Yapılan analizler (açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi) sonucunda ortaya çıkan 48 ifadeli ve 9 boyutlu kurumsallaşma algı ölçeği araştırma amacına yönelik olarak kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler, Türkiye'nin en çok turist ağırlayan ve en çok turizm işletme belgeli otel işletmesini bünyesinde barındıran altı şehirdeki (İstanbul, Antalya, Ankara, Muğla, Aydın, İzmir) turizm işletme belgeli otel işletmelerinde çalışan işgörenlere 1053 anket uygulanarak elde edilmiştir. Araştırma amacına yönelik oluşturulan hipotezler farklılık testleriyle sınanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre işletmelerin, zincir otel olma, uluslararası bir markaya ait olma ve üst yönetimin işletme mülk sahipliği değişkenleri açısından işgörenlerin kurumsallaşma algı düzeylerinde anlamlı farklılıklar ortaya çıkmıştır. Zincir otellerde, uluslararası markaya ait olan otellerde ve üst yönetimi işletme sahiplerinden değil de profesyonel yöneticilerden oluşan otel işletmelerinde çalışan işgörenlerin kurumsallaşma algısının daha yüksek çıkması çalışmanın önemli sonuçlarıdır. Bu sonuçlarla birlikte araştırmanın, kurumsallaşma sürecine girmeyi planlayan otel işletmeleri yöneticilerine, farklı bir bakış açısı kazandıracağı ve gelecekte turizm işletmelerinde yapılacak kurumsallaşma araştırmalarına bir katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Institutionalization, which has become an important management mentality for today's developing and growing businesses, is the process of establishing an organization structure for the continuation of business operations according to the rules, laws and regulations rather than persons. The purpose of this study is to determine the institutionalization indicators of hotels, and to measure institutionalization perceptions of employees,  to investigate whether these percepitons differ according to different variables or not. In this context, an institutionalization perception scale was developed to determine the level of employees' institutionalization perception. The institutionalization perception scale with 48 items and 9 factors developed as a result of the analyzes (explanatory and confirmatory factor analysis) was used for the purpose of research. The data which was used in this study was gathered from 1053 employees worked in hotels which were tourism business-certified and located in some cities (İstanbul, Antalya, Ankara, Muğla, Aydın, İzmir) Turkey's most tourist-friendly and have most tourism business-certified hotels. Hypotheses for the purpose of the research were tested with differential hypotheses tests. Results indicated that there were significant differences in the perception level of institutionalization among the variables which was chain hotels, belonging to an international brand and management ownership of top management. The important results of this study were that the levels of workers' perception for hotels' institutionalization in chain hotels, the hotels which had international brand and the top management consisted of professional managers. With these findings, it may be considered that this research will give a different perspective to the hotels' managers who are planning to initiate the procedure of institutionalization, and will contribute to the future researches for institutionalization of tourism businesses.