Çocukluk çağı ruhsal travmalarının, algılanan ebeveyn tutumlarının ve savunma mekanizmalarının doğum yapmamış kadınların çocuk sahibi olma isteğini yordama gücü
The predictive power of childhood psychological traumas, perceived parental attitudes, and defense mechanisms on the desire to have children in women who have not given birth
Yazar: CEYDA DÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET SAPANCI
İstanbul Okan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışma, çocukluk çağı ruhsal travmaları ile henüz doğum yapmamış kadınların çocuk sahibi olma isteği arasındaki ilişkiyi ve bu isteğin çocukluk çağı ruhsal travmaları, algılanan ebeveyn tutumları ve savunma mekanizmaları tarafından nasıl yordandığını incelemeyi amaçlamıştır. Bu araştırmanın katılımcıları uygun örnekleme yöntemi ile seçilen ve yaşları 25-34 arasında değişen toplam 447 kadından oluşmaktadır. Katılımcıların yaş ortalaması 27,93, standart sapması ise 2,5'tir. Veriler online ortamdan toplanmış ve kolayda örneklem yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Sosyo Demografik Bilgi Formu, Doğurganlık ve Çocuk Doğurmaya Yönelik Tutum Ölçeği, Kısaltılmış Algılanan Ebeveyn Tutum Ölçeği-Çocuk Formu, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği ve Savunma Biçimleri Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma kapsamında toplanan veriler SPSS 27.0 paket programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Öncelikle araştırma veri setinde uç değer olup olmadığı kontrol edilmiştir. Ardından her bir değişken için normallik dağılımı, çarpıklık ve basıklık değerleri kontrol edilmiştir. Araştırma verilerinin normal dağıldığı tespit edildikten sonra parametrik testler kullanılmıştır. Araştırma değişkenlerinin iki düzeyli kategorik değişkenlere göre anlamlı şekilde farklılaşıp farklılaşmadığını incelemek için bağımsız gruplar t-testi, en az üç düzeyli kategorik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını test etmek için tek yönlü ANOVA, araştırma değişkenleri arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını incelemek için Pearson korelasyon analizi ve çocukluk çağı ruhsal travmaları, algılanan ebeveyn tutumları ve savunma mekanizmalarının doğum yapmamış kadınların çocuk sahibi olma isteğini yordama gücünü anlamlı şekilde yordayıp yordamadığını incelemek için hiyerarşik çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Tek yönlü ANOVA analizisonrasında çoklu karşılaştırma testi olarak Scheffe kullanılmıştır. Araştırmada anlamlılık değeri p<.05 olarak esas alınmıştır.
Mevcut tez, çocukluk çağı ruhsal travmalarının, algılanan ebeveyn tutumlarının ve savunma mekanizmalarının, doğum yapmamış kadınların çocuk sahibi olma isteği üzerindeki etkilerini incelemiştir. Çocukluk dönemi travmalarının, özellikle duygusal istismarların, kadınların çocuk sahibi olma istekleri üzerinde belirgin etkileri olduğu bulunmuştur. Ebeveynlerin reddedici tutumlarının da çocuk sahibi olma isteğini azalttığı saptanmıştır. Savunma mekanizmaları, travmalara verilen tepkiler olarak gelişmekte ve çocuk sahibi olma isteklerini etkileyebilmektedir. Bu bulgular, çocukluk travmalarının uzun vadeli etkilere sahip olduğunu ve ebeveyn tutumlarının gelecekteki ebeveynlik kararları üzerinde rolü bulunduğunu göstermektedir. Çalışma sonuçları, çocukluk travmalarının etkilerini azaltmak ve sağlıklı ebeveyn-çocuk ilişkileri geliştirmek için psikolojik destek ve eğitim programlarının önemini vurgulamaktadır. Ayrıca, yüz yüze veri toplama yöntemlerinin daha kapsamlı sonuçlar sağlayabileceği ve farklı yaş gruplarındaki kadınlarla yapılan çalışmaların geniş bir perspektif sunabileceği belirtilmiştir. Tez, kadınlık kimliği ve çocuk sahibi olma isteği arasındaki karmaşık ilişkilere de ışık tutmakta ve bu engellerin aşılması için toplumsal farkındalık ve psikolojik desteğin önemini ortaya koymaktadır.

Abstract:
This study aimed to investigate the relationship between childhood psychological traumas and the desire to have a child among women who have not yet given birth and how this desire is predicted by childhood psychological traumas, perceived parental attitudes, and defense mechanisms. The participants of this study consisted of 447 women aged between 25 and 34, who were selected using the convenience sampling method. The mean age of the participants was 27.93, and the standard deviation was 2.5. The data were collected online and the convenience sampling method was used. Socio-Demographic Information Form, Attitude Towards Fertility and Childbearing Scale, Abbreviated Perceived Parental Attitude Scale-Child Form, Childhood Trauma Scale, and Defense Styles Scale were used as data collection tools in the study. The data collected within the scope of the research were analyzed using the SPSS 27.0 package program. First, it was checked whether there were any outliers in the research data set. Then, normality distribution, skewness, and kurtosis values were checked for each variable. Parametric tests were used after determining that the research data were normally distributed. Independent groups t-test was used to examine whether the research variables differed significantly according to two-level categorical variables, one-way ANOVA was used to test whether they differed according to at least three-level categorical variables, Pearson correlation analysis was used to examine whether there was a significant relationship between the research variables and hierarchical multiple linear regression analysis was used to examine whether childhood psychological traumas, perceived parental attitudes and defense mechanisms significantly predicted the desire to have children of nulliparous women. Scheffe was used as a multiple comparison test after one-way ANOVA analysis. The significance value in the study was taken as p<.05.
The current thesis examined the effects of childhood psychological traumas, perceived parental attitudes and defense mechanisms on the desire to have children of nulliparous women. It has been found that childhood traumas, especially emotional abuse, have significant effects on women's desire to have children. It has also been found that parents' rejecting attitudes reduce the desire to have children. Defense mechanisms develop as reactions to traumas and can affect the desire to have children. These findings show the long-term effects of childhood traumas and the role of parental attitudes on future parenting decisions. The study emphasizes the importance of psychological support and education programs to reduce the effects of childhood traumas and to develop healthy parent-child relationships. It has also been stated that face-to-face data collection methods can provide more comprehensive results and that studies conducted with women in different age groups can provide a broad perspective. The thesis also sheds light on the complex relationships between feminine identity and the desire to have children and reveals the importance of social awareness and psychological support to overcome these obstacles.