Periferik intravenöz kateter uygulanan hematolojik onkoloji hastalarında flebit gelişme durumu ve etkileyen faktörler
The development of phlebitis in hematologic oncology patients with peripheral intravenous catheter and affecting factors
Yazar: VAHİDE ATAY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NAZAN KILIÇ AKÇA
Bozok Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ağrı = Pain ; Flebit = Phlebitis ; Hematolojik neoplazmlar = Hematologic neoplasms ; Kateterizasyon-periferik = Catheterization-peripheral ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Bu araştırma periferik intravenöz kateter uygulanan hematolojik onkoloji hastalarında flebit gelişme durumu ve etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapıldı. Araştırmanın evrenini bir yıl boyunca bir hastanenin hematoloji kliniğine yatan 1050 hasta oluşturdu. Örneklemi ise Temmuz 2018-Nisan 2019 tarihleri arasında yatarak tedavi gören onkolojik hematoloji hastalığı bulunan ve araştırmaya dahil edilme kriterlerini taşıyan 150 hasta alındı. Araştırmanın verileri hasta bilgi formu ve görsel infüzyon flebit skalası kullanılarak toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde Shapiro-Wilk, Ki-Kare ve Pearson korelasyon testleri kullanıldı. P<0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirildi
Hematoloji onkoloji hastalarına uygulanan periferik intravenöz kateterlerlerin %5,3‟ünde flebit gelişmiştir. Araştırma kapsamına alınan hastalara uygulanan periferik intravenöz kateterlerde en fazla 49-72 saatte %2.7 oranında (dört hasta) birinci derece flebit geliştiği belirlenmiştir. Hastalardan obez, hastanede 15 gün ve üzeri yatan, nötropenik, sürekli izotonik sıvı infüzyonu alan, günlük 3 ve üzeri katerden ilaç uygulaması yapılan ve intravenöz geniş spekturumlu antibiyotik kullanan hastalarda flebit gelişme oranı daha yüksek saptandı (p<0.05).
Sonuç olarak hastaların %5.3‟ünde çeşitli derecelerde flebit saptandı. Hemşirelerin kateteri uygun protokol doğrultusunda açması, ilaçların uygun şekilde verilmesi, giriş bölgesini flebit açısından düzenli takip etmeleri ve hastaları flebit belirtileri yönünden bilgilendirmeleri flebit gelişimini azaltabilir.

Abstract:
This descriptive research investigates the development phlebitis in hematologic oncology patients with peripheral intravenous catheter and the affecting factors. The population of the study consisted of 1050 patients hospitalized in the hematology clinic of a hospital for one year. The sample of the study included 150 patients who were hospitalized between July 2018 and April 2019, were suffering from oncological hematology and met the inclusion criteria. The data of the study was collected using a patient information form and the visual infusion phlebitis scale. For data analysis, Shapiro-Wilk, Chi-square and pearson correlation tests were used employing SPSS packaged software. The results were assessed significance level of p<0.05.
Phlebitis developed in 5.3% of the peripheral intravenous catheters that were inserted to the hematologic oncology patients. Among the peripheral intravenous catheters inserted to the patients included in the study, it was observed a t most 49-72 hours first degree phlebitis developed in 2.7% (4 patients) of catheters. It was also determined that development rate of phlebitis was higher among patients who were obese, neutropenic, were receiving continuously isotonic fluid infusion, were hospitalized for 15 or more days, were receiving their medication via catheter 3 or more times per day, were using broad-spectrum antibiotics intravenously (p<0.05).
Consequently, it was determined that 5.3% of the patients had various degrees of phlebitis. Nurses who open catheters in accordance with appropriate protocol, properly administer drugs, regularly monitor the insertion site for phlebitis, and inform patients about the symptoms of phlebitis may decrease the development of phlebitis.