Avusturya'da zihinsel engellilere yönelik İslam din dersinin değerlendirilmesi
Evaluation of Islamic religion course for mentally retarded people in Austria
Yazar: SEMRA AKBULUT
Danışman: DOÇ. DR. İRFAN ERDOĞAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Avusturya = Austria ; Din öğretimi = Religious teaching ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Avusturya'da zihinsel engellilere yönelik İslam din dersinin
değerlendirilmesini imkan ve sınırlılıklarıyla birlikte anlamaktır. Avusturya'da yaşayan Müslüman 
çocukların ilköğretim okullarında İslam din dersi almaları onların dini gelişimleri için çok 
önemlidir. Zihinsel engelli müslüman çocukların da bu imkandan yararlanmaları onlar için büyük
bir fırsattır. Çalışma İslam din dersinin bu çocuklara daha faydalı hale getirilebilmesi bakımından
büyük önem arz etmektedir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden birisi olan durum 
çalışması deseni kullanılmıştır. İslam Teşkilatı (IGGÖ) Eğitim Müdürlüğünün Viyana ve 
Steiermark bölgelerindeki İslam din derslerinden sorumlu eğitim müfettişleri, zihinsel engelli 
çocukların okuduğu özel okullardaki (Sonderschule) veya kaynaştırma sınıflarındaki 
(Intergrationsklasse) İslam din derslerine giren eğitimciler ve bu sınıflardaki öğrencilerin velileri 
araştırmanın çalışma grubunu oluşturmaktadır. Amaçsal örneklem yöntemine başvurulmuş ve veri 
toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış mülakat formu kullanılmıştır. Çalışmada İslam din 
dersinde zihinsel engellilerin sorunlarının üzerinde daha fazla durulması ve eksikliklerin 
giderilmesi, ders materyallerinin yeterli hale getirilmesi, öğretmen desteğinin artırılması gerektiği 
sonuçlarına ulaşılmıştır. Çalışmanın sonuçlarının ayrıca dünyanın çeşitli ülkelerinde ve Türkiye'de 
zihinsel engellilere verilen İslam din dersinin Avusturya'da nasıl olduğuna dair bir bakış açısı 
kazandıracağı umulmakta ve gelecekte yapılacak çalışmalara ve alan yazına katkı sunması 
beklenmektedir.
Anahtar Kelimeler: Din Eğitimi, Din dersi, Zihinsel engelli, Avusturya, İslam din dersi.

Abstract:
The aim of thi0s research is to understand the evaluation of Islamic religious education for 
mentally disabled people in Austria, together with its possibilities and limitations. It is very 
important for Muslim children living in Austria to take Islamic religious lessons in primary schools 
for their religious development. It is a great opportunity for mentally disabled Muslim children to 
benefit from this opportunity. The study is of great importance in terms of making Islamic religion 
lessons more beneficial to these children. Case study design, one of the qualitative research methods, 
was used in the research. Educational inspectors responsible for Islamic religious lessons in the 
Vienna and Styria regions of the Organization of Islamic Education (IGGÖ) Education Directorate, 
educators who teach Islamic religious lessons in private schools (Sonderschule) or inclusive classes 
(Intergrationsklasse) where mentally disabled children study, and parents of students in these 
classes constituted the study group of the research. Purposive sampling method was used and a 
semi-structured interview form was used as a date collection tool. The study concluded that the 
problems of mentally disabled people should be emphasized more in Islamic religion classes and 
deficiencies should be eliminated, course materials should be made sufficient, and teacher support 
should be increased. It is also hoped that the results of the study will provide a perspective on how 
the Islamic religion course given to mentally disabled people in various countries of the world and 
in Turkey is like in Austria, and it is expected to contribute to future studies and the literature.
Keywords: Religious Edcation, Religion course, Mentally disabled, Austria, Islamic Religion 
Course.