Kariyer uzmanlık sisteminin performans yönetimi bağlamında analizi: Bakanlıklar kariyer uzmanları araştırması
Analysis of the career expertise system in the context of performance management: The research of ministies' career experts
Yazar: GİZEM NAZ DÖLEK
Danışman: PROF. DR. KAMİL UFUK BİLGİN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Amme İdaresi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Bakanlıklar = Ministry ; Kariyer = Career ; Kariyer sistemleri = Career systems ; Kariyer uzmanlık = Career experts ; Performans = Performance ; Performans yönetimi = Performance management

Özet:
Bu çalışmanın konusunu Türkiye'de bulunan bakanlıkların merkez teşkilatlarında görev yapan kariyer uzmanlarının performansının yönetilmesi oluşturmaktadır. Çalışmanın temel amacı ise kariyer uzmanlık sisteminin performans yönetimi bağlamında analizinin gerçekleştirilmesidir. Bu amaçla, bakanlıkların merkez teşkilatında görev yapan kariyer uzmanlarının performans yönetimine bakış açılarının ne olduğu, kariyer uzmanlık sisteminin mevcut durumunun tespiti, kariyer uzmanlarının kariyerlerinde motive edici faktörlerin neler olduğunun belirlenmesiyle bireysel performansı arttırıcı unsurların tespiti ve sisteme yönelik iyileştirme önerilerinin neler olabileceği sorularına yanıt aranmıştır. Çalışma dahilinde gereken veri anket, odak grup görüşmesi ve yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakat yöntemleri kullanılarak toplanmıştır. Kariyer uzmanlarının performans yönetimine ve uzmanlık sistemine bakış açılarını tespit etmek amacıyla hazırlanan anket tüm bakanlıkların merkez teşkilatında görev yapan uzmanlara gönderilmiş ve 463 katılımcıyla tamamlanmıştır.  Anket analizleri ile 7 temel hipotez test edilmiştir. Ardından kariyer uzmanlardan oluşan 8 kişinin katıldığı odak grup görüşmesi ve kariyer uzmanı yönetici olan 6 kişi ile yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre kariyer uzmanlarına performans yönetimi getirilmesiyle birlikte bireysel performansta artış görüleceği sonucuna varılmıştır. Öte yandan görev tanımları net olmayan ve uzman yardımcılığı sonrası alınan uzmanlık unvanıyla birlikte kariyer yollarının sonuna gelen bu kişilerin ara kademe yükselme basamakları ile motive olacağı, sistemin çatı bir düzenleme ile kurgulanması halinde güven ortamının oluşacağı, akabinde her kurumun kendi dinamiklerine göre yönetimi sağlayabileceği, yükselme motivasyonu ile görev yapan kariyer uzmanlarının yöneticiliği tecrübe etme, stratejik yönetim uygulamalarında söz sahibi olma gibi kendini gerçekleştirme amaçlarına ulaşma sonucunda performanslarının artacağı tespit edilmiştir. Yönetici olan kariyer uzmanlarıyla yapılan mülakatlarla uzmanlık süreçlerinin profesyonel hayatlarına sonuç odaklı olma ve analitik düşünme gibi olumlu yansımaları öne çıkmıştır. Bunun yanı sıra kariyer uzmanların görev tanımlarının netleşmesi, norm kadroya göre personel istihdamı, kurumsal ve birim bazlı amaç ve hedeflerle örtüşen bireysel amaç ve hedeflerin belirlenmesi ve takibi ile performansların gözden geçirilmesi aşamalarından oluşan performans yönetiminin uygulanmasıyla birlikte yükselme motivasyonuna besleyen bir sistemin daha verimli olacağı yargısına varılmıştır.

Abstract:
The performance management of the career experts working in the central organizations of the ministries in Türkiye is the subject of this study. The main purpose of the study is to analyze the career expertise system in the context of performance management. For this reason, answers were sought to the questions of what the perspectives of the centeral career experts are performance management, the current status of the career expertise system, the determination of the factors motivating experts in their careers, the determination of the factors increasing individual performance and the improvement suggestions for the current system. The data required for the study were collected using questionnaire, focus group interview and semi-structured in-depth interview methods. The questionnaire, which was prepared to determine the perspectives of career experts on performance management and the expertise system, was sent to experts working in the central organization of all ministries and was completed with 463 responses. Seven basic hypotheses were tested with questionnaire analyses. Then, a focus group interview with 8 career experts and semi-structured in-depth interviews with 6 career experts working as manager were conducted. According to the results, with the adaptation of performance management to expertise system, individual performance will improve. On the other hand, experts, whose job descriptions are not clear and who reach to the end of his career path with the title of expert will be motivated by promotion steps, an environment of trust will be created if the system is built via a general regulation, and then each institution can provide their own regulation according to its dynamics. It has been determined that the performance of career experts will improve as a result of achieving self-actualization goals such as experiencing management and expressing opinions in strategic management practices. With the in depth interviews done with career experts who are managers, the positive reflections of the expertise on their professional lives such as being result-oriented and analytical thinking came to the fore. In addition, it has been concluded that a system encouraging the promotion motivation will be more efficient with the adaptation of performance management, consisting of the clarification of job descriptions of career experts, the employment according to the norm squad, the determination and follow-up of individual goals and objectives that overlap with institutional and unitary goals and objectives, and the review of performances.