Ailevi akdeniz ateşi (FMF) ve juvenil idiyopatik artritte (JIA) hastalık aktivitesinin s100a12 ve TLR4 ile değerlendirilmesi
Assessment of disease activity in familial mediterranean fever (FMF) and juvenile idiopathic arthritis (JİA) with S100A12 and TLR4
Yazar: ŞEYMA DÜMÜR
Danışman: PROF. DR. MİNE KUCUR
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyokimya (Tıp) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ailesel akdeniz ateşi = Familial mediterranean fever ; Artrit-jüvenil = Arthritis-juvenile ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; S100 proteinleri = S100 Proteins ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Ailevi Akdeniz Ateşi (FMF) ve Juvenil İdiyopatik Artrit (JIA) kronik enflamasyonla karakterize romatolojik hastalıklardır ve her iki hastalığın ortak özelliği kronik artrit bulgusudur. Klinik açıdan tanı kriterleri her iki hastalık için de oldukça iyi tanımlanmış olsa da, hastalık aktivitelerinin değerlendirilmesinde kullanılacak özgül biyobelirteçlere ihtiyaç vardır. Yapılan çalışmalarda, hasarla ilişkili moleküler patern (DAMP) proteini olan S100A12'nin, çeşitli enflamatuvar bozukluklarda hastalık aktivitesi ve enflamasyon için hassas bir biyobelirteç olduğu kanıtlanmıştır. Bu tez projesindeki amacımız; FMF'li ve JIA'lı çocuklarda hastalık aktivitesinin bir belirteci olarak serum S100A12 proteini ve beraberinde bir pro-enflamatuvar reseptör olan TLR4 düzeylerinin etkinliğini değerlendirmektir. Bunun yanısıra FMF'li ve JIA'lı çocuklarda hastalık aktivitesinin değerlendirilmesi için kullanılan hastalık aktivite ölçekleri ve rutin laboratuvar parametrelerinden ESH ve CRP ile serum S100A12 proteini ve TLR4 korelasyonlarını incelemek ve bunların mevcut laboratuvar parametrelerine göre daha iyi bir biyobelirteç olarak kullanılabilme olasılıklarını araştırmaktır. 69 FMF'li çocuk, 68 JIA'lı çocuk ve 35 sağlıklı çocuk bu çalışmaya dahil edildi. Daha sonra FMF'li ve JIA'lı olgular hastalık aktivitelerine göre iki alt gruba ayrıldı. S100A12 ve TLR4 seviyeleri, sandviç ELISA yöntemi ile ölçüldü. FMF hasta grubunda, serum S100A12 düzeyleri hem JIA hasta grubuna hem de kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek saptandı (sırasıyla p=0,000, p=0,000). JIA hasta grubunda, serum S100A12 düzeyleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek saptanırken (p = 0,000); FMF hasta grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p = 0,000). S100A12 düzeyleri, FMF'de atak dönemde atak dışı döneme göre yüksek saptandı (p>0.05). TLR4 düzeyleri, atak dönemde atak dışı döneme göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0.05). Aktif hastalığı olan çocuklarda, remisyon dönemde olanlara kıyasla S100A12 seviyeleri yükselmiştir. S100A12'nin 136.86 ng/mL cut-off değerinde FMF ve JIA hastalarının ayrımı için %77.9 duyarlılığa ve %92.4'lük bir özgüllüğe sahip olduğu bulundu. Çalışmamızın bu sonuçları doğrultusunda, S100A12 ve TLR4'ün; FMF'de ve JIA'da hastalığın teşhisi ile takibinde biyobelirteç olarak kullanılabileceklerini ve ayrıca S100A12 ve TLR4'ün hem FMF'de hem de JIA'da görülen enflamatuvar olaylarda rol oynadığını düşünmekteyiz.

Abstract:
Familial Mediterranean Fever (FMF) and Juvenile Idiopathic Arthritis (JIA) are rheumatological diseases characterized by chronic inflammation and the common feature of both diseases is chronic arthritis. Although the clinical diagnostic criteria for both diseases are well defined, specific biomarkers are needed to be used in the evaluation of disease activity. Studies have proven that the damage-related molecular pattern (DAMP) protein S100A12 is a sensitive biomarker for disease activity and inflammation in various inflammatory disorders. Our aim in this project was to evaluate the efficacy of serum S100A12 protein and TLR4 as a marker of disease activity in children with FMF and JIA. On the other hand, in children with FMF and JIA to investigate the correlation between the disease activity criteria and both routine laboratory parameters as ESR, CRP and serum S100A12, TLR4; besides to investigate the availability of these two parameters as biomarkers much preferable than the routine laboratory tests. 69 children with FMF, 68 children with JIA, and 35 healthy children were included in this study. Basic demographic information of all children whose consents were obtained were recorded and their complete blood counts, CRP, ESR values, serum S100A12 and TLR4 levels were analyzed. Later, the patient groups were divided into two subgroups according to their disease activities. S100A12 and TLR4 levels were measured by the sandwich ELISA technique. In the FMF patient group, serum S100A12 level was found to be statistically significantly higher than both the JIA patient group and the control group (p=0,000, p=0,000 recpectively). In the JIA patient group, serum S100A12 level was found to be statistically significantly elevated than the control group (p=0.000), while it was found to be statistically significantly lower than the FMF patient group (p=0.000). Although S100A12 levels were higher in the attack period compared to the non-attack period, this increase was not statistically significant (p>0.05). TLR4 levels were statistically significantly higher in the attack period compared to the non-attack period (p<0.05). Children with active disease had higher S100A12 levels compared to those in remission. S100A12 was found to have a sensitivity of 77.9% and a specificity of 92.4% for the differentiation of FMF and JIA patients at a cut-off value of 136.86 ng/mL. In accordance with these results of our study, we consider that S100A12 and TLR4 may be used as biomarkers in the diagnosis and follow-up of the disease in FMF and JIA, and also S100A12 and TLR4 play a crucial role in inflammatory processes seen in both FMF and JIA.