Yaşam boyu öğrenme becerilerinin 3. sınıf fen bilimleri ders kitabında yer alma düzeyinin incelenmesi
An investigation of the level of inclusion of lifelong learning skills in the 3rd grade science textbook
Yazar: FERHAN TÜRKMENOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA ÇINAR
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, yaşam boyu öğrenme becerilerinin 3. sınıf fen bilimleri ders kitabında yer alma düzeyinin incelenmesi amaçlanmıştır. Nitel bir araştırma olup verilerin toplanmasında doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Evrenini 2021-2022 Eğitim ve Öğretim yılında Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı ilkokullarda okutulan Anka Kuşu Yayınları'na ait 3. sınıf Fen Bilimleri ders kitabı oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise bu kitapta yer alan metinler, etkinlikler ve değerlendirme soruları oluşturmaktadır. Toplanan veriler için içerik analizi yöntemi uygulanmıştır. Ders kitabının 7 temasının içerdiği tüm konular tek tek incelenerek, yaşam boyu öğrenme becerilerine yer verme düzeyi ile en az ve en çok hangi becerilerin bulunduğu tespit edilmeye çalışılmıştır. İncelemeler sonucunda en çok; her temada bulunan etkili okuma yazma becerisi olurken onu araştırma becerileri ile öğrenmeyi öğrenme becerisi takip etmiştir. En az bulunan beceriler ise sırasıyla gelişim ve değişime uyum sağlama, olumlu benlik algısına sahip olma, iletişim becerileri ve üst düzey düşünme becerileri olmuştur. Dağılımına genel olarak bakıldığında öncelikle; en az ve en çok bulunan maddelerin her temada hemen hemen aynı maddeler olduğu göze çarpmaktadır. En az ve en çok iki uçlu keskin görüntünün bulunması; belli maddeler üzerinde durulduğunu ve belli maddelerin göz ardı edildiğini gösterirken bir dengesizlik durumunun hakim olduğu söylenebilir. Kalan maddeler ise konular arasında fazlasıyla dağılmıştır. Kısaca, konulara göre yer alma düzeyinin değiştiği tespit edilmiştir. Yarısı konulara göre yarısı dengesiz bir dağılım göstererek; yeterli ve istikrarlı bir düzeyde olmasa da genel olarak becerilere yer verilmeye çalışılmıştır. Yine de 3.sınıf fen bilimleri ders kitabı, yaşam boyu öğrenme becerilerini olması gereken ölçüde karşılamamaktadır. Aynı incelemeyi bir de uzman gerçekleştirmiş ve benzer sonuçlara ulaşmıştır. Uzman ve araştırmacı bulguları arasında maksimum üç maddede görüş ayrılığı oluşmuştur. Bu çalışma, Yaşam Boyu Öğrenme Becerileri' nin ders kitaplarında yer alma düzeylerine yönelik örnek bir çalışma olup; fen bilimleri ve diğer ders kitapları beceriler açısından yeniden gözden geçirilmesi önerilir. Ders kitapları ve diğer kaynaklar, öğrencileri yaşam boyu öğrenebilmeye yönlendirebilecek bir bakış açısı sunabilmesi gerekmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the level of inclusion of lifelong learning skills in the 3rd grade science textbook. It is a qualitative research and document analysis method was used to collect data. Its universe consists of the 3rd grade Science textbook of Anka Kuşu Publishing, which is taught in primary schools affiliated to the Ministry of National Education in the 2021-2022 academic year. The sample of the research consists of the texts, activities and evaluation questions in this book. Content analysis method was applied for the collected data. All the subjects included in the 7 themes of the textbook were examined one by one, and it was tried to determine the level of inclusion of lifelong learning skills and which skills were the least and the most. As a result of the investigations, the most; effective literacy skills in each theme were followed by research skills and learning to learn skills. The least found skills were, respectively, adapting to development and change, having a positive self-perception, communication skills and high-level thinking skills. When we look at the distribution in general, first of all; It is striking that the least and most common items are almost the same in each theme. Having at least and at most two-sided sharp images; While it shows that certain items are emphasized and certain items are ignored, it can be said that an imbalance situation prevails. The remaining items are too scattered among the topics. In short, it has been determined that the level of involvement varies according to the subjects. Half of them show an unbalanced distribution according to the subjects; Although it is not at a sufficient and stable level, it has been tried to include skills in general. However, the 3rd grade science textbook does not meet lifelong learning skills to the required extent. An expert also carried out the same examination and reached similar conclusions. There was a difference of opinion on maximum three items between the expert and researcher findings. This study is an exemplary study on the level of inclusion of Lifelong Learning Skills in textbooks; It is recommended that science and other textbooks be reviewed in terms of skills. Textbooks and other resources should be able to offer a perspective that can lead students to lifelong learning.