Primer total diz artroplastisi orta dönem sonuçlarımız ve ameliyat sonrası mekanik aksın klinik sonuçlara etkisi
Mid-term outcomes of primary total knee replacement and effect of postoperative mechanical axis alignment on clinical outcomes
Yazar: EMRE BİLGİN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN BOMBACI
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology

Özet:
Amaç: Bu çalışmadaki amacımız kliniğimizde total diz protezi (TDP) ameliyatı uygulanan hastaların klinik sonuçlarını ortaya koymak ve ameliyat sonrası alt ekstremite mekanik aksının (MA) klinik sonuçlara etkisini araştırmaktır. 

Gereç ve Yöntem: Ocak 2002 ile Aralık 2010 tarihleri arasında TDP ameliyatı uygulanan hastalar geriye dönük olarak incelendi. Hastaların yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi (VKİ), ameliyat oldukları taraf, ameliyat sonrası takip süresi gibi demografik bilgileri çıkartıldı. Son takiplerinde hastalara ameliyattan memnun olup olmadıklarına dair sorular soruldu. Bununla birlikte, hastaların klinik sonuçları Oxford Diz Skoru (OKS), Görsel Ağrı Skalası (VAS), Kısa Form-36 Fiziksel Değerlendirme (SF-36 PCS) ve Kısa Form-36 Mental Değerlendirme (SF-36 PCS) formları kullanılarak değerlendirildi. MA'nın klinik sonuçlara etkisini araştırmak için dizler ameliyat sonrası son takiplerindeki MA'larının nötralden sapma derecesine göre gruplandırıldı. İlk grupta nötral (0°±3°) kabul edilen dizilime sahip dizler ele alındı. İkinci grupta nötralden hafif sapması olan dizler ele alındı (-3° ile -6° valgus ve +3° ile +6° varus). Üçüncü grup ise nötral dizilimden 6°'den daha fazla sapması olan (< -6° valgus veya > +6° varus) dizlerden oluşturuldu. Üç grubun klinik sonuçları OKS, VAS, SF-36 PCS ve SF-36 PCS kullanılarak karşılaştırıldı. P<0,05 değerler istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.

Bulgular: Toplamda 44 hastanın (40 K, 4 E) 63 dizi değerlendirmeye alındı. Ortalama yaş 67 (aralık, 32-80), ortalama takip süresi 77,2 (aralık, 25-144) aydı. Hastaların ortalama VKİ'si 33,46 (aralık, 23,44-44,08) idi. TDP'lerin hepsi bağ koruyan dizayndı ve son takiplerde hiçbir TDP'de komponent gevşemesi gözlenmedi. Kırk iki hasta (%95) "ameliyattan memnun musun?" sorusunu "evet" olarak yanıtladı. Bu hastalardan 27 tanesi (%61) "çok memnunum", 15 tanesi (%34) "memnunum" olarak yanıtladı. Ameliyat sonrası SF-36 PCS ortalaması 37,62 (aralık, 20,40-56,40) ve SF-36 MCS ortalaması 45,27 (aralık, 23,10-65,30) idi. OKS ortalaması 35,41 (aralık, 6-47) ve VAS ortalaması 3,23 (aralık, 1-10) olarak bulundu. MA'larına göre gruplandırdığımızda ilk grupta 16, ikinci grupta 24, üçüncü grupta 26 diz bulunmaktaydı. Grupların ortalama yaş, takip süresi, VKİ ve cinsiyet dağılımları benzer bulundu. Grupların ortalama OKS'leri sırasıyla 37,15±6,53, 36,87±7.57 ve 33,19±9,22 idi. Grupların ortalama VAS'ları sırasıyla 3,15±2,51,3,08±1,76 ve 3,42±2,40 idi. Grupların ortalama SF-36 PCS'leri sırasıyla 36,39±11,36, 38,83±10,62 ve 37,12±8,69; ortalama SF-36 MCS'leri ise sırasıyla 45,81±10,64, 46,18±10,25 ve 43,66±12,15 idi. Grupların ortalama OKS, VAS, SF-36 PCS ve SF-36 MCS'leri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (bütün değişkenler için p>0.05).

Sonuç: TDP ameliyatı ile hastalarda yüksek memnuniyet oranlarının ve tatminkar seviyede klinik sonuçların elde edilebildiği görüldü. Ayrıca, bu çalışmada hastaların ameliyat sonrası son takiplerinde ölçülen MA'nın nötralden sapma derecesinin orta dönem takiplerde klinik sonuçlara anlamlı bir etkisinin olmadığı gösterildi. Fakat, uzun dönem takiplerde protez sağkalımına bağlı olarak sonuçların değişebileceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Anahtar kelimeler: total diz protezi, mekanik aks, fonksiyonel skor, klinik sonuç

Abstract:
Aim:In this study, we aimed to present the clinical outcomes of the patients who underwent total knee replacement (TKR) in our clinic,and investigate the effect of the postoperative tibiofemoral mechanical axis (MA) on clinical outcomes.

Material and Methods: The patients who underwent TKR between January 2002 and December 2010 were retrospectively reviewed. Age, sex, body mass index (BMI) and follow-up period of the patients were documented. All the patients were asked if they were satisfied with their surgery. The clinical outcomes of the patients were evaluated by measuring the Oxford KneeScore (OKS), visual analog scale (VAS), Short Form-36 physical component summary (SF-36 PCS) and Short Form-36 mental component summary (SF-36 MCS). In order to investigate the effect of postoperative MA on clinical outcomes, the knees were grouped based on their tibiofemoral MAs which were measured in the final follow-up.The first group included the MAs that were neutral within 3°(0°±3°) of alignment. The second group included the slightly deviated MAs (-3° to -6° valgus and +3° to +6° varus). The third group included the severely deviated MAs of more than 6° from the neutral alignment (< -6° valgus,or> +6° varus). Clinical outcomes of the three groups were compared based on OKS, VAS, SF-36 PCS, and SF-36 PCS. Statistical significance was set as p<0.05.

Results: A total of 63 knees of 44 patients (40 female, 4 male) were included in the study. The mean age was 67(range, 32-80) years, and the mean follow-up period was 77.2 (range, 25-144) months. The mean BMI of the patients was 33.46 (range, 23.44-44.08). All the TKRs were cruciate-retaining designs,and component loosening was not observed in any of the TKRs at the last follow-up visit. Forty-two patients were satisfied with their surgery. Twenty-seven (61%) patients stated that they were very satisfied, and 15 (34%) patients stated that they were satisfied. Postoperative mean SF-36 PCS, SF-36 MCS, OKS,and VAS was 37.62 (range, 20.40-56.40), 45.27 (range, 23.10-65.30), 35.41 (range, 6-47), and 3.23 (range, 1-10), respectively. After dividing the knees into three groups based on their MAs, there were 13, 24, and 26 knees in the groups, respectively. The mean age, follow-up period, BMI,and sex distribution of the patients were similar between the groups. The mean OKS of the groups were 37.15±6.53, 36.87±7.57, and 33.19±9.22, respectively. The mean VAS of the groups were 3.15±2.51, 3.08±1.76, and 3.42±2.40, respectively. The mean SF-36 PCS of the groups were 36.39±11.36, 38.83±10.62, and 37.12±8.69, respectively. The mean SF-36 MCS of the groups were 45.81±10.64, 46.18±10.25, and 43.66±12.15, respectively. The differences between the mean OKS, VAS, SF-36 PCS, and SF-36 MCS of the groups were not statistically significant (p>0.05, for all variables).

Conclusion:Favourable outcomes and high satisfaction rates can be obtained after TKR. Our findings also showed that clinical outcomes were not influenced by the deviation severity of tibiofemoral MA after TKR in the medium term. However, one should bear in mind that the results may change related to the survival rate of the TKRs with a longer follow-up period.  

Keywords: total knee replacement, mechanical axis, functional score, clinical outcome