Ortaokul öğrencilerinin insan haklarına yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Secondary school students' attitudes toward human rights investigation of certain variables
Yazar: TUĞBA YAMAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. RECEP ERCAN
Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Demokratik tutum = Democratic attitude ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
insan hakları eğitimi, sosyal bilgiler öğretim programlarında yoğun bir şekilde
ele alınmaya başlanmıştır. Demokratik standartların yükseltilmesinde ve bilinçli
yurttaşın inşasında insan hakları eğitiminin önemi büyüktür. Ancak öğrencilerimizin
insan haklarına karşı tutumlarının yeterince pozitif olup olmadığı soru konusudur.
Bu çalışmanın amacı; ortaokul öğrencilerinin insan haklarına yönelik tutumlarını
çeşitli değişkenler açısından incelemektir.
Araştırmanın çalışma grubunu; 2014-2015 eğitim- öğretim yılında Sivas il
merkezinde bulunan dört ortaokul kurumunda öğrenim görmekte olan 690 öğrenci
oluşturmaktadır.
Ortaokul öğrencilerinin insan haklarına yönelik tutumlarını çeşitli değişkenler
açısından inceleyen bu araştırmada veriler Ercan, Demir ve Yaman (2015) tarafından
geliştirilen 21 maddelik "İnsan Hakları Tutum Ölçeği" ve 11 maddeden oluşan kişisel
bilgi formu uygulanarak toplanmıştır. Veri toplama araçlarının uygulanmasından sonra
elde edilen veriler SPSS Statistic 18 paket programı kullanılarak bilgisayar ortamında
istatistiksel işleme tabi tutulmuş; bu bağlamda verilerin frekans ve yüzde değerleri
hesaplanmış, değişkenlerin durumuna göre aritmetik ortalama, standart sapma, bağımsız
gruplar için t-testi, tek yönlü varyans analizi ve Tukey HSD testleri yapılmıştır. Yapılan
analizlerle öğrencilerin insan haklarına yönelik tutumları farklı değişkenler açısından
değerlendirilmiştir. Sonuç olarak; ortaokul öğrencilerinin insan haklarına yönelik
tutumlarında cinsiyet, öğrencilerin kitap okuma sıklığı, günlük internete girme sıklığı,
en sevdikleri ders ve sosyal bilgiler öğretmeninin cinsiyeti değişkenine göre farklılıklar
gösterirken; bilgisayarlarının olup olmaması, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu,
aile aylık geliri, en sevmedikleri ders ve kendilerine ait bir çalışma odasının olup
olmaması değişkenlerine göre ise anlamlı bir farklılık göstermemektedir. 
vi
Anahtar Kelimeler: İnsan Hakları, Tutum, İnsan Haklarına Yönelik Tutum,
Değişken.

Abstract:
Recently human rights education has begun to be handled intensively in the
curriculum of social studies. Human rights education is very important in raising
democratic standards and in training conscious citizens. However, whether attitudes of
our students against human rights are positive enough or not is a discussion topic.
The aim of this study is to examine the attitudes of secondary school students
towards human rights in terms of various variables.
The study group is composed of 690 students attending four different secondary
in the county town of Sivas province in 2014 – 2015 academic year.
In this study which examines the attitudes of secondary school students towards
human rights in terms of various variables, the data was collected by administrating 21-
article HR (Human Rights) attitude scale and 11-article personal information form,
which were developed by Ercan, Demir and Yaman (2015). After data collection tools
were administrated, obtained data were processed by using SPSS Statistic 18 package
programme in computer environment. In this context, frequency and percentage values
of the data were calculated, t-test for independent groups, one-way analysis of variance
and Tukey's HSD test was done. Attitudes of students towards human rights were
evaluated in terms of different variables through the analysis carried out. As a result it
was seen that whereas attitudes of secondary school students towards human rights
varied according to their gender, reading habits, daily internet usage frequency, their
favourite lesson and to the gender of social studies teacher variables, their attitudes did
not show significant difference according to whether they have a computer or not,
mother/father education level, monthly family income, the lessons that they dislike most
and whether they have their own study rooms or not variables, are not very different.
Keywords: HumanRights, Attitude, Attitude towards Human Rights, Variable.