Alpman adlı çizgi filmin yabancılara Türkçe öğretiminde kültürel ögeler bağlamında incelenmesi
Investigation of the cartoon called Alpman in the context of cultural elements in teaching Turkish to foreigners
Yazar: MELİKE ÇİÇEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞABAN ÇOBANOĞLU
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yabancılara Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Kültür; bir milletin yaşayış, düşünce, inanç, gelenek-görenek, yiyecek, kıyafet, deyim, atasözü gibi unsurlardan oluşmaktadır. Bunlardan bazıları diğer kültürlerle benzer ya da aynı olabileceği gibi farklı da olabilir. Benzer ya da aynı olduğu vakit yabancı dil öğreniminde hedef dile olan ön yargıyı ortadan kaldırmaktadır. Bu sebeple kültür aktarımının dil öğrenimine faydası olacağı aşikârdır. Çünkü bir yabancı dil hedef dilin kültürü çevresinde öğrenilmektedir. Kültür aktarımının nasıl yapılacağı önemli hususlardan biridir. Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde çok sayıda materyal bulunmaktadır. Bunlardan biri de görsel-işitsel araçlardır. Görsel-işitsel araçların hem kalıcılığı hem hızlı öğrenmeyi sağlaması hem de kalıcı olan bilgilerin geç unutulması bakımından önemli olduğu bilinmektedir. Görsel-işitsel araçlardan olan çizgi filmleri büyük küçük fark etmeksizin her yaştan insan izlemektedir. Özellikle küçük yaşlarda izlenildiğinde çocuklar çizgi filmdeki karakterleri rol model olarak almaktadır. Bu durumda da öğrencinin çizgi filmde öğrendiği bilgileri gerçek yaşamda uygularken kültür aktarımı aracılığıyla dil öğrenimi gerçekleşmektedir. Ana dil olarak Türkçe öğrenimiyle ilgili çok sayıda çizgi film bulunmaktadır. Ancak yabancı dil olarak Türkçe öğretimi konusundaki çizgi filmlerin sayısı sınırlıdır. Bu durumdan hareketle "Alpman" çizgi filmi hem kültür aktarımı hem de yabancı dil öğretimi bakımından incelenmeye uygun bulunmuştur.
Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi ve yarı yapılandırılmış görüşme formu uygulanmıştır. MinikaGO kanalında yayımlanan "Alpman" adlı çizgi filmin 39 bölümü kültürel ögeler bakımından değerlendirilerek içerik analizi yapılmıştır. Türk kültüründe bulunan deyimler, atasözleri, oyunlar, yiyecekler, eşyalar ve mecazlı anlatımların bulunduğu ilk 16 bölüm TOGÜ TÖMER B2 seviyesindeki öğrencilere izletilmiştir. Çizgi filmin kültür aktarımı ve yabancı dil olarak Türkçe öğreniminde uygulanabilirliğini ölçmek adına öğrencilere yarı yapılandırılmış görüşme formu uygulanmıştır. 
Araştırmada 120 deyim, 5 atasözü, 9 oyun, 16 isim, 6 yiyecek, 10 jest ve mimik, 16 kıyafet, 12 eşya, 11 mecazlı anlatım tespit edilmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme formu sonucuna göre "Alpman" çizgi filminin yabancı dil olarak Tükçe öğretiminde hem kültür aktarımı hem dil öğrenimi bakımından faydalı olacağı kanaatine varılmıştır.

Anahtar kelimeler; Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi, Yabancı Dil Öğretimi, Kültür Aktarımı, Çizgi Film, Alpman, MinikaGO

Abstract:
Culture; It consists of elements such as a nation's lifestyle, thought, belief, traditions-customs, food, clothing, idioms and proverbs. Some of these may be similar or the same as other cultures, or they may be different. When it is similar or the same, it eliminates the prejudice against the target language in foreign language learning. For this reason, it is obvious that cultural transfer will benefit language learning. Because a foreign language is learned around the culture of the target language. How to transfer culture is one of the important issues. There are many materials in teaching Turkish as a foreign language. One of these is audiovisual tools. It is known that audiovisual tools are important in terms of ensuring permanence and rapid learning, as well as ensuring that permanent information is not forgotten late. People of all ages, regardless of age, watch cartoons, which are audiovisual tools. Especially when watched at a young age, children take the characters in cartoons as role models. In this case, language learning takes place through cultural transfer while the student applies the information he learned in the cartoon to real life. There are many cartoons about learning Turkish as a mother tongue. However, the number of cartoons on teaching Turkish as a foreign language is limited. Based on this situation, the "Alpman" cartoon was found suitable for examination in terms of both cultural transfer and foreign language teaching.
In the research, content analysis and semi-structured interview form, which are qualitative research methods, were applied. 39 episodes of the cartoon "Alpman" broadcast on the MinikaGO channel were evaluated in terms of cultural elements and content analysis was carried out. The first 16 episodes, which include idioms, proverbs, games, foods, objects and figurative expressions in Turkish culture, were shown to TOGÜ TÖMER B2 level students. A semi-structured interview form was applied to the students in order to measure the applicability of cartoons in cultural transfer and learning Turkish as a foreign language.
In the research, 120 idioms, 5 proverbs, 9 games, 16 names, 6 foods, 10 gestures and facial expressions, 16 clothes, 12 items, 11 metaphorical expressions were identified. According to the results of the semi-structured interview form, it was concluded that the "Alpman" cartoon would be useful in teaching Turkish as a foreign language in terms of both cultural transfer and language learning.

Anahtar kelimeler; Teaching Turkish as a Foreign Language, Foreign Language Teaching, Cultural Transfer, Cartoon, Alpman, MinikaGO