Gazaltı özlü telle birleştirilmiş çift- fazlı çeliklerin mekanik özellikleri ve % 3,5 NaCl çözeltisindeki korozyonu
Mechanical and corrosion behaviours of dual-phase steels welded by fcaw in 3.5% NaCl solution
Yazar: EMRAH ÖNAL
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN UZUN
Sakarya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metal Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering ; Teknik Eğitim = Technical Education

Özet:
Bu çalışmada, Grade-A çeliği, ısıl işlem tekniği ile 730 °C ve 800 °C tavlama sıcaklığını takiben suda soğutularak çift-fazlı çeliğe dönüştürülmesi hedeflenmiştir. Dönüştürülen çift-fazlı çelikler ve Grade-A çeliği gazaltı özlü tel kaynak tekniği ile birleştirilmiş ve mekanik özellikleri incelenmiştir. Kaynak bölgesinin mikro yapı incelemeleri optik mikroskop yardımıyla gerçekleştirilmiştir. Ayrıca Grade-A ve çift-fazlı kaynaklı çelik numuneleri, %3,5 NaCl çözeltisi içerisine yerleştirerek değişik zamanlarda bekletilerek korozyon davranışı incelenmiştir. Numunelerde meydana gelen ağırlık kayıpları tespit edilmiş ve korozyonun tercihli olarak kaynak bölgesinin hangi kısmından başladığı, makroyapı fotoğrafları çekilerek belirlenmiştir.Sonuç olarak, Grade-A çeliği, ısıl işlem tekniği yardımıyla çift fazlı çeliğe başarıyla dönüştürülmüştür. Mikroyapı incelemelerinde Grade-A çeliğinin ferrit ve perlit fazlarından, dönüştürülen çift fazlı çeliklerin ise ferrit ve martenzit adacıklarından meydana geldiği belirlenmiştir. Isıl işlem aşamasında uygulanan tavlama sıcaklığı arttıkça çift-fazlı çeliğin martenzit hacim oranının da arttığı belirlenmiştir. Dönüştürülen çift-fazlı çeliklerin çekme mukavemetinin, Grade-A çeliğine göre daha yüksek fakat % uzama miktarlarının daha düşük olduğu belirlenmiştir. Kaynak bölgesinden alınan mikrosertlik dağılımları incelendiğinde, sertlik değerlerinin Grade-A çeliğinde en düşük, tavlama sıcaklığı 800 °C olan çift-fazlı çelikte ise en yüksek olduğu tespit edilmiştir. Çift-fazlı çeliklerin korozyona uğrama hızının, Grade-A çeliğine göre daha yavaş olduğu tespit edilmiştir. Çift-fazlı çeliklerin kaynaklı ve kaynaksız numuneleri, zamana bağlı olarak artan oranda korozyona uğradıkları belirlenmiştir. Kaynaklı çift-fazlı numunelerde, korozyon hızının daha fazla olduğu ve korozyonun tercihli olarak kaynak metali ile ısı tesiri altındaki bölgeyi (ITAB) birbirinden ayıran ergime hattı sınırı boyunca meydana gelip, ITAB'a doğru büyüdüğü görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to demonstrate the transformation of Grade A steel into dual-phase steel by heat-treatment at the chosen 730°C and 800°C intercritical temperatures for 60 min followed by cold water quenching and the corrosion behaviour in 3.5% NaCl solution of Grade-A and dual-phase steels welded by flux-cored arc welding (FCAW). It has been investigated microstructure properties, microhardness and tensile test. It was carried out the mass loss measurements and investigated the macrostructure using by optical microscope.The experimental results revealed that the tensile strength of the dual-phase steels is higher than that of the Grade-A steel. The microstructure investigation shows that while the microstructure of Grade-A steel consists of ferrite and pearlite phases, the microstructure of the dual-phase steels consists of ferrite and martensite phases. The results from the immersion test showed that the mass loss of the dual-phase steel is lower than that of the Grade-A steel. Dual-phase steels with or without welded have been the mass loss rate immersed in 3.5% NaCl solution. The corrosion has preferential started at fusion line and progressed towards the heat affected zone (HAZ) of the welded dual-phase steels.