Adıyaman il merkezinde 15-49 yaş kadınlarda obezite sıklığı, fiziksel aktivite düzeyi ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları
Rate of obesity, level of physical activity and healthy life style behaviors in women between 15-49 years of age in Adiyaman city center
Yazar: TÜRKAN ŞAHİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ARDA BORLU
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Adıyaman = Adıyaman ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Kadınlar = Women ; Kızlar = Girls ; Obezite = Obesity ; Obezite-morbid = Obesity-morbid ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
ADIYAMAN İL MERKEZİNDE 15-49 YAŞ KADINLARDA
OBEZİTE SIKLIĞI, FİZİKSEL AKTİVİTE DÜZEYİ VE
SAĞLIKLI YAŞAM BİÇİMİ DAVRANIŞLARI
TÜRKAN ŞAHİN

Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Halk Sağlığı Anabilim Dalı Doktora Tezi, Ocak 2018
Danışman: Yrd.Doç.Dr. Arda BORLU

ÖZET
Tanımlayıcı nitelikteki bu araştırma Adıyaman il merkezinde yaşayan 15-49 yaş grubu kadınlarda obezite sıklığı, fiziksel aktivite düzeyi ve sağlıklı yaşam davranışlarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmanın evrenini Adıyaman il merkezindeki  15-49 yaş grubu kadın nüfusu, örneklemi ise evreni bilinen örneklem yöntemi kullanılarak hesaplanmış  1100 kadın oluşturmuştur. Verilerin toplanması için gerekli izinler alınmış olup kadınlara Aile Sağlığı Merkezleri'nde ulaşılmıştır. Verilerin elde edilmesinde anket formu, geçerlik ve güvenirlikleri yapılmış uluslararası fiziksel aktivite ölçeği kısa formu ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği II kullanılmıştır. Sonuçların değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Pearson Ki-Kare Testi, Mann-Whitney U Testi, Kruskal Wallis Testi, Lojistik Regresyon analizi, Hosmer-Lemeshow testi istatistik analiz yöntemleri kullanılmış, p<0.05 anlamlı kabul edilmiştir.
Araştırmada kadınların yaş ortalaması 32,9±8,6 olup,  %79,5'inin evli, %78,3'ünün ev hanımı,% 84,3'ünün çekirdek aile yapısına sahip, %38,4 ünün ilkokul,%31,9'unun lise ve üstü eğitime sahip olduğu belirlenmiştir. Kadınların %33,5'i fazla kilolu, %24,1'i obezdir. Beden kütle indeksleri grupları ile yaş grupları, aile tipi, eğitim durumları, medeni durum, çalışma durumu arasında anlamlı fark saptanmıştır (p<0,001). Kadınların toplam gebelik sayısı arttıkça fazla kilolu ya da obez olanların yüzdesi de anlamlı olarak artmıştır (p<0,05). Çalışmaya katılan kadınların %75,7' sinin fiziksel aktivitelerinin inaktif düzeyde, fiziksel aktivite şiddeti ortalamasının 446,2±575,1 Met-dk/hf ve toplam sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği puan ortalamasının 126,3 ±19,9 olduğu saptanmıştır. Kadınlar sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeği alt bileşenlerinden en yüksek puanı 26,1±4,5 ile manevi gelişim, en düşük puanı ise 12,1±4,3 ile fiziksel aktivite alt boyutundan almıştır. Araştırmamızda kadınların çoğunun fiziksel aktivite düzeylerinin inaktif olduğu belirlenmiştir. Sağlıklı yaşam biçim davranış puanları ile yaş, eğitim durumu, medeni durum, aile tipi, gelir getiren bir işte çalışma ve sosyal güvenceye sahip olma durumları arasında istatiksel olarak anlamlılık olduğu saptanmıştır (p<0,05).  Kadınlara fiziksel aktivite, sağlıklı yaşam davranışları ve obezite konusunda eğitimler verilmeli koruyucu sağlık politikaları oluşturulmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Kadın, Obezite, Fiziksel Aktivite, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları

Abstract:
RATE OF OBESITY, LEVEL OF PHYSICAL ACTIVITY AND HEALTHY LIFE STYLE BEHAVIORS IN WOMEN BETWEEN 15-49 YEARS OF AGE IN ADIYAMAN CITY CENTER
TÜRKAN ŞAHİN

Erciyes University, Graduate School of Health Sciences
Department of Public Health
PhD Thesis, January 2018
Supervisor: Asst. Prof. Arda BORLU
ABSTRACT
The aim of this descriptive study is to define the rate of obesity, levels of physical activity and healthy life style behaviors in women between 15-49 years of age living in Adıyaman city center. The population of the study consists of the female population in Adıyaman city center between 15-49 years of age and the sample was made up of 1100 women, calculated by means of sample size calculation for known population. Necessary consents were taken in order to collect the data and the women were contacted through Family Health Centers. The survey form, the international physical activity scale short form with proved validity and reliability and healthy life style behaviors scale II were used in collecting the data. For to assessment of the results; descriptive statistics, Pearson Chi-Square Test, Mann-Whitney U Test, Kruskal Wallis Test, Logistic Regression analysis, Hosmer-Lemeshow test statistical analysis methods were used and p<0.05 was considered significant.
The average mean age of the women in the study is 32.9±8.6; 79.5% are married, 78.3% are housewives, 84.3% live with their nuclear family; and 38.4% are elementary school graduates while 31.9% have finished high-school or more. 33.5% of the women are overweight and 24.1% are obese. There was a significant difference between body mass index groups and age groups, family type, education, marital status and employment status (p<0,001). As the number of total pregnancies increased, the percentage of overweight or obese women also increased significantly (p<0.05). It was also found out that 75.7% of the women participating in the study were inactive physically, the average physical activity intensity was 446.2±575.1 Met-dk/hf and average score in total healthy life style behaviors scale was 126.3 ±19.9. Among the subcomponents of healthy life style behaviors scale, the women had the highest score in spiritual development with a score of 26.1±4.5 and the lowest score in physical activity sub-dimension with a score of 12.1±4.3. The physical activity levels of most of the women were found to be inactive in the study. It was determined that there was a statistical significance between healthy life style behaviors scores and age , education, marital status, family type, being employed in an income-generating job and having social security (p<0.05). Women should be educated about physical activity, healthy life style behaviors and obesity; and meanwhile, protective health policies need to be designed. 
Key Words: Women, Obesity, Physical Activity, Healthy Life Style Behaviors