Kaos teorisi ve uluslararası ilişkiler: Arap Baharı örneği
Chaos theory and international relations: The example of Arab Spring
Yazar: AYBALA LALE
Danışman: DOÇ. DR. BİLAL KARABULUT
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap Baharı = The Arab Spring ; Kaos = Chaos ; Karmaşıklık = Complexity ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası ilişkiler teorileri = International relations theories

Özet:
Sosyal bilimlerde henüz yeni bir disiplin olarak addedilen uluslararası ilişkiler kuramsal açıdan üzerinde uzlaşılamamış, tartışmalara açık bir alandır. Uluslararası İlişkiler disiplinini meydana getiren teorilerde ise kutuplaşma üst düzeydedir ve bu teoriler tamamen birbirlerini elimine etmeye odaklanmıştır. Böyle bir durumda devletler arasındaki ilişkileri ve uluslararası sistemi inceleyen bir disiplinin yaptığı analizlerin eksik veya hatalı olması muhtemeldir. Bu tezin amacı uluslararası ilişkiler temelinde sosyal bilimlere alternatif bir bakış açısı sunmak ve onu geliştirmektir. Bu maksatla fen bilimlerinde önemli bir bilimsel dönüm noktası olan kaos teorisi kullanılmış, teorinin salt doğa bilimlerine yönelik olmadığı hakikati ortaya konmuştur. Öncelikle kaos kelimesinin günlük hayatta ihtiva ettiği anlamdan sıyrılması için kelimenin etimolojisi ve felsefi gelişimi incelendikten sonra kaos teorisinin doğuşu ve özellikleri ele alınmıştır. Ardından sosyal bilimlerde ve uluslararası ilişkilerde kaos teorisinin uygulanmasının mümkünlüğü tartışılmıştır. Buna en uygun örnek olarak ''Arap Baharı'' seçilmiş, Arap Baharı sürecinin dinamikleri kaos teorisi çerçevesinde analiz edilmiştir. Nihayetinde sosyal ve karmaşık sistemlerin bütüncül bir bakış açısıyla ve çok sayıda unsurun etkileşimde olduğu göz önünde bulundurularak analiz edilebileceği sonucuna varılmıştır. Parçadan ziyade sistem odaklı bu bakışın Arap baharı gibi sosyal ve siyasi olayların kısa vadeli öngörülerinin yapılabilmesinde ve seyrini değiştirebilmesinde ne derece başarılı olabileceği ölçülmeye çalışılmıştır. Son olarak, mevcut durumun genel bir değerlendirmesi yapılarak bazı tespitlerde bulunulmuştur.

Abstract:
International relations which is seen as a new discipline in social sciences is a field that has not been yet agreed upon and open to debates. As to theories composing International relations discipline the polarisation is at its highest level and these theories are focused on eliminating each other. In such a case it is possible for a discipline that examines interstate relations and international system to fail and become incomplete in its analyses. The purpose of this analysis is offering and enhancing an alternative point of view to social sciences on the basis of ınternational relations. For this purpose chaos theory which is an important milestone for physical sciences is used, and the fact that the chaos theory is not just peculiar to physical sciences is revealed. At first for the eluding of the term chaos from its everyday meaning the etymology and philosophical development of the term is examined, after that  the birth and features of chaos has been analysed. And then the applicability of chaos theory in social sciences and international relations is discussed. The 'Arab Spring' is chosen as the most plausible case to the purpose, dynamics of Arab Spring has been analysed within the frame of chaos theory. In the end the result that the complicated nature of social sciences can be examined by a comprehensive approach and by taking the fact that the field can be composed of many different factors interacting each other is possible. With this approach which is focused more on the system rather than particle the possibility of making short-term predictions and the success of altering its pattern has been tried to be measured. And finally, a general assessment and some points has been made.