Uluslararası halkla ilişkiler: Antalya'da küçük ve orta ölçekli işletmeler ile T.C. yurtdışı ticaret ve ekonomi müşavirlikleri?nde bir araştırma
International public relations: A research on the small and medium size organisations in Antalya and on the trade and economy counsellors of Turkish Republic Abroad
Yazar: SİBEL KARAKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÜLSEREN ŞENDUR ATABEK
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations
Dizin: Halkla ilişkiler = Public relations ; KOBİ = Small and Medium Sized Firms ; Uluslararası ilişkiler = International relations

Özet:
Küçük ve orta ölçekli isletmeler, ülke ekonomisinin temel taslarındandır. Ancak, buisletmelerin sermaye, çalısan sayısı, bilgi ve teknolojik imkanları sınırlıdır. Uluslararasırekabet kosullarında bu isletmelerin sınırlı imkanlarını etkin ve verimli sekilde kullanmalarıgerekmektedir. Diger yandan iç pazarda önemi anlasılan halkla iliskiler artık, uluslararasıpazarlarda da kendine göre kriterleri olan bir alan haline gelmektedir. Uluslararası halklailiskiler uygulamaları, isletmelerin bilgi, teknoloji ve sermayelerini uluslararası alanda etkinve verimli sekilde kullanmalarını saglayacak uygulamalar olabilir.3Küçük ve orta ölçekli isletmeler için ihracat, yurt dısı pazarlara girmek için bir fırsattırve bazı küçük ve orta ölçekli isletmeler, baska uluslararası faaliyetlerde bulunamasa da,ihracat yapmaktadır. ihracat yapmakta olan küçük ve orta ölçekli isletmelerin hedef pazarlarıile ilgili hangi kriterlere dikkat ettikleri, uluslararası halkla iliskileri etkileyen hangi unsurlarıgöz önünde bulundurdukları ve kendilerini uluslararası pazarlarda tanıtmak için neleryaptıkları bilinmemektedir.Çalısmamızda uluslararası halkla iliskiler literatürü incelenmis ve bu alanda etkiliunsurlar tanımlanmaya çalısılmıstır. Ayrıca, ihracat yaparak uluslararası alanda faaliyetgösteren küçük ve orta ölçekli isletmelerin, kendilerini ve ürünlerini yurtdısında tanıtmak içinhangi uluslararası halkla iliskiler faaliyetlerinde bulundukları arastırılmıstır.Bu firmaların yanısıra, Türkiye Cumhuriyeti'nin Yurtdısı Ticaret ve EkonomiMüsavirlikleri'nden de görüs alınmıstır4. Yurtdısı Ticaret ve Ekonomi Müsavirlikleri,uluslararası halkla iliskilerde önemli rol oynayan, kar amacı gütmeyen kamusal kurumlardır.Bu tez çalısması kapsamında yapılan arastırmaya dahil edilen Yurtdısı Ticaret ve EkonomiMüsavirlikleri yetkililerine göre, küçük ve orta ölçekli isletmelerin uluslararası halkla iliskilerçalısmalarında en etkili unsur uluslararası sektörel fuarlardır. Göz önünde bulundurulması3 Çalısmamızda, uluslarası halkla iliskiler faaliyetleri ve/veya araçları vb. terimleri, bilinen halkla iliskilerfaaliyetlerinin uluslararası alanda uygulanmalarını ifade etmektedir.4 T.C. Yurtdısı Ticaret ve Ekonomi Müsavirlikleri, T.C. Basbakanlık Dıs Ticaret Müstesarlıgı'nın yurt dısıteskilatıdır. Dıs Ticaret Müstesarlıgı'nın 4059 sayılı kanuna göre görevleri, dıs ticaret politikalarının tespitineyardımcı olmak, tespit edilen bu politikalar çerçevesinde ihracat, ihracatı tesvik, ithalat, yurt dısı müteahhitlikhizmetleri ve ikili ve çok taraflı ticari ve ekonomik iliskileri düzenlemek, uygulamak, uygulamaları izlemek vegelistirmektir.gereken diger önemli unsurlar; Türkiye'den yapılacak nakliyenin maliyeti, hedef ülkedekipotansiyel alıcılar, ülkenin ekonomik yapısı, ülkenin teknik altyapısı ve yasaldüzenlemeleridir. Yurtdısı Ticaret ve Ekonomi Müsavirlikleri'ne göre küçük ve orta ölçekliisletmeler için en uygun uluslararası halkla iliskiler faaliyetleri ise, yurtdısı ziyaretler ve ikiligörüsmeler yapmak, uluslararası fuarlara katılmak, yabancı dilde tanıtım brosürlerihazırlamak, yurtdısında temsilcilik ve acenta bulundurmak ve web sitesi sahibi olmaktır.Bu tez çalısmasının arastırma sonuçlarına göre; Antalya'da faaliyet gösteren ve ihracatyapmakta olan küçük ve orta ölçekli isletmelerde halkla iliskiler uzmanı çalısmamakta ve buisletmeler tarafından, çesitli nedenlerle ajans hizmeti satın alınmamaktadır. Yine de, sözkonusu firmalar yurt dısında yeterince tanıtıldıklarına inanmaktadırlar. Hedef ülke pazarlarıile ilgili olarak göz önünde bulundurdukları en önemli unsur; o pazardaki potansiyelalıcılardır. Aynı derecede önemli bir diger unsur da kota, gümrük vergisi ve ithal izinleri gibiyasal düzenlemelerken, Türkiye'den yapılacak nakliyenin maliyeti, ülkenin ekonomik yapısıve uluslararası sektörel fuarlar da ihracat yapmakta olan küçük ve orta ölçekli firmalartarafından göz önünde bulundurulmaktadır. hracat yapmakta olan küçük ve orta ölçeklifirmaların kendilerini tanıtmak için en çok uyguladıkları yöntem, web sitesi sahibi olmaktır.hracat yapmakta olan bu isletmelerin sıklıkla uyguladıkları diger uluslararası halkla iliskilerfaaliyetleri ise; yurtdısı ziyaretler ve ikili görüsmeler yapmak, yabancı dilde tanıtım brosürlerikullanmak, uluslararası sektörel fuarlara katılmak, internette ilan ve reklam vermek, adresepostalama yapmak ve yurt dısındaki yabancı ticaret odaları ile temas kurmaktır.Sonuç olarak, Antalya'da faaliyet gösteren ve halen ihracat yapmakta olan küçük veorta ölçekli isletmelerin geneli, uluslararası pazarlarda tanıtım bakıs açısıyla ve günümüzteknolojileri sayesinde, halkla iliskilerin gücünden yararlanmaktadır.

Abstract:
The small and medium size companies are one of the fundamentals of the country?seconomy. However their capital, workman power, informative and technological means arelimited. They need to use their those limited means efficiently and productively in theconditions of international competition. On the other hand, the public relations of which theimportance is well realized in local markets, has been forming a field which has its owncriterias in the international markets. The International public relations practices could be thepractices which would enable the companies to use their knowledge, technology and capitalefficiently and fertile. 5Exporting is an opportunity to enter the international markets for the small andmedium size companies and some of them have already been exporting even they do not haveany other international facilities. What criterias the small and medium size companies whohave been exporting presently consider related to their target markets, what componentswhich affect international public relations they consider and what they do for promotingthemselves in the international markets are not known.The international public relations literature has been examined and the effectivecomponents in this field have been tried to be identified in our work. Which internationalpublic relations facilites small and medium size companies who is active in the internationalarea thanks to the exporting, practise for promoting themselves and their products has beenexplored too.Besides these firms, the Turkish Commercial Counsellors Abroad have been thesubject of the reaserch too6. Turkish Commercial Counsellors are non profit publicinstitutions who plays an important role in the international public relations. According to theTurkish Commercial Counsellors who have been involved in the research within the concept5 In our study, terms such as international public relations practices and/or means are to express the practices ofcommon public relations in the international area.6 Turkish Commercial Counsellors Abroad is the organisation of the Undersecretariat of the Prime Ministry ofTurkish Republic for Foreign Trade. According to the law 4059 the missions of Undersecretariat are; to assist thedetermination of the foreign trade policy; to regulate the exporting, encouragement of the export, importing,contractoring in abroad services and dual and multi partial business and economical relations; to practise them;to follow up the practices and; to improve the practices in the frame of this determined policy.of this thesis, the most important component is to attend international exhibitions. Anotherimportant components which should be considered are; the cost of transportation from Turkeyto target country, potantial buyers in the target market, ecomonical structure and technicalinfrastructure of the country. Acording to the Turkish Commercial Counsellors, the mostappropriate international public relations facilities for the small and medium size companiesare visits to abroad and to attend international exhibitions, to have promotional catalogues inforeign languages, to have representatives or agencies abroad and to have web site.According to the research results of this thesis; it has been established that the smalland medium size companies which are based in Antalya and have been exporting, do notwork with public relations experts and they do not purchase any agency services because ofdifferent reasons. However, those mentioned firms believe that they are being promotedabroad sufficiently. The component that they consider related to their target countries?markets is; the potantial buyers in that market. Another equally important component is; legalregulations such as restrictions, customs duities and import permits. The cost of transportationfrom Turkey to target country, economic structure of the country and international exhibitionsare also considered. The most frequently used method to promote themselves is to have website. Other frequently used methods are visits to abroad to meet with potantial buyers, to havepromotional catalogues in foreign languages, to attend international exhibitions, to advertiseon the internet, to practise direct mailing and to cooperate with canber of commerces abroad.As a result, most of the small and medium size companies in Antalya who have beenexporting presently benefit from the power of public relations with the point of publicty viewin the international markets and thanks to the present technological opportunities.