Beden algısı ve özgüvenin ortoreksiya nervoza üzerindeki rolü
The role of body perception and self-confidence on orthorexia nervosa
Yazar: SENA SABANOĞLU YİĞİT
Danışman: PROF. DR. ASLI ENEZ DARÇIN
İSTANBUL TOPKAPI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Ortoreksiya nervoza, sağlıklı beslenme takıntısı olarak tanımlanan ve bireyin yaşam kalitesini olumsuz etkileyen bir durumdur. Beden algısı, bireyin kendi bedeni hakkındaki algısı ve değerlendirmesini ifade ederken, özgüven ise bireyin kendi yetenekleri ve değeri hakkındaki inancını yansıtmaktadır. Bu çalışma, beden algısı ve özgüven ile ortoreksiya nervoza arasındaki ilişkiyi anlamak, bu ilişkinin doğasını belirlemek ve bu bilgiyi sağlık uzmanlarına ve topluma yönelik öneriler geliştirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın amacı doğrultusunda araştırmada veri toplama aracı olarak katılımcılara demografik bilgi formu, ortoreksiya nervoza ölçeği, özgüven ölçeği ve beden algısı ölçeği uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlara göre; katılımcıların eğitim durumlarına, medeni durumlarına ve yaşa göre olumlu beden algısı, özgüven ve ortoreksiya nervoza belirti şiddetleri anlamlı farklılık göstermemiştir. Katılımcıların, ortoreksiya nervoza belirti şiddeti arttıkça olumlu beden algısının azalmakta olduğu görülmüştür. Beden algısı ölçeği ve özgüven ölçeği sonuçlarına göre katılımcıların olumlu beden algısı arttıkça özgüvenlerinin artmakta olduğu gözlemlenmiştir. Özgüven ile ortoreksiya nervoza puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Elde edilen bulgular, beden algısı, özgüven ve ortoreksiya nervoza arasındaki ilişkinin anlaşılmasında bir adımdır. Ancak, bu ilişkinin karmaşıklığını tam olarak kavramak için daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulmaktadır. Bu tür araştırmalar, yeme bozukluklarıyla mücadelede topluma rehberlik edebilir, böylece bireylerin sağlıklı beden algısı ve özgüven geliştirmelerine yardımcı olabilir. Bu, toplumun genel yaşam kalitesini artırabilir ve psikolojik refahlarını iyileştirebilir.

Abstract:
Orthorexia nervosa is a condition defined as an obsession with healthy eating and negatively affects the quality of life of the individual. Body perception refers to the individual's perception and evaluation of his/her own body, while self-confidence reflects the individual's belief in his/her own abilities and value. This study was conducted to understand the relationship between body perception and self-confidence and orthorexia nervosa, to determine the nature of this relationship and to develop recommendations for health professionals and the society. In line with the aim of the study, demographic information form, Orthorexia Nervosa Scale, Self-Confidence Scale and Body Perception Scale were applied to the participants as data collection tools. According to the results obtained in the study; positive body perception, self-confidence and orthorexia nervosa symptom severity did not differ significantly according to the participants' educational status, marital status and age. It was observed that as the severity of orthorexia nervosa symptom increased, positive body perception decreased. According to the results of the body perception scale and self-confidence scale, it was observed that as the participants' positive body perception increased, their self-confidence increased. In addition, no statistically significant relationship was found between self-confidence and orthorexia nervosa scores. The findings are a step forward in understanding the relationship between body perception, self-esteem and orthorexia nervosa. However, further research is needed to fully grasp the complexity of this relationship. Such research can guide society in combating eating disorders, thus helping individuals to develop healthy body perception and self-confidence. This can enhance the overall quality of life of the community and improve their psychological well-being.