Örgüt kültürünün bilgi güvenliği algısı üzerine etkisi: Türkiye'deki devlet üniversitelerinde bir araştırma
The effect of organizational culture on the perception of information security: A research in government universities in Turkey
Yazar: ERTUĞRUL AKTAN
Danışman: DOÇ. DR. BELGİN AYDINTAN
Gazi Üniversitesi / Bilişim Enstitüsü / Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Yönetim bilişim sistemleri = Management information systems

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye'deki devlet üniversitelerinin genel örgüt kültürü profilinin Rekabetçi Değerler Modeli ekseninde Cameron ve Freeman Örgüt Kültürü Türleri Modeli'ne göre örgüt kültürü türleri hiyerarşi, pazar, klan ve adhokrasi temelinde tanımlanması, akademik personelin bilgi güvenliği algısının bilgi güvenliği prensiplerinden gizlilik, bütünlük, erişilebilirlik ve sorumluluk boyutlarında değerlendirilmesi ve örgüt kültürünün bilgi güvenliği prensipleri boyutlarında bilgi güvenliği algısı üzerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda örgüt kültürü ve bilgi güvenliği konularını ele alan ve bu konularda nicel yöntemlerle araştırma yapan çalışmaların alanyazın taraması gerçekleştirilmiştir. Alanyazın taramasında elde edilen örgüt kültürünü ve bilgi güvenliği yönetimini ölçümleyen anketlerden yararlanmak suretiyle çalışmaya özgün yeni bir anket hazırlanmıştır. Araştırmanın evreni olarak Türkiye'deki devlet üniversitelerinde çalışmakta olan akademik personel seçilmiştir. Bu kapsamda Türkiye'deki 106 devlet üniversitesinden anket yöntemi ile veri toplanmış olup, araştırmanın örneklemi 3023 akademik personelden oluşmuştur. Elde edilen bulgulara göre, hiyerarşi kültürünün Türkiye'deki devlet üniversitelerinin genel örgüt kültürü profilinde baskın olduğu, hiyerarşi kültürünü sırasıyla pazar, adhokrasi ve klan kültürlerinin takip ettiği, akademik personelin bilgi güvenliği algısı profilinde ise erişilebilirlik algısı düzeyinin diğer bilgi güvenliği prensipleri algılarına göre yüksek çıktığı, erişilebilirlik algısını sırasıyla gizlilik, bütünlük ve sorumluluk algılarının takip ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Çoklu doğrusal regresyon analizi sonuçlarına göre önem sırasıyla, bilgi güvenliği algısı üzerinde hiyerarşi, pazar, klan ve adhokrasinin; gizlilik algısı üzerinde hiyerarşi, pazar ve klanın; bütünlük algısı üzerinde hiyerarşi, pazar, klan ve adhokrasinin; erişilebilirlik algısı üzerinde hiyerarşi ve pazarın; sorumluluk algısı üzerinde ise klan, hiyerarşi, adhokrasi ve pazarın olumlu yönde etkiye sahip olduğu görülmüştür. Analiz sonuçları bir bütün olarak ele alındığında, örgüt kültürünün bilgi güvenliği algısı üzerinde olumlu etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu bağlamda elde edilen sonuçların, araştırmanın evrenini temsil eden devlet üniversitelerinin yanı sıra diğer örgüt türleri için de anlam ifade edeceği değerlendirilmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to define the general organizational culture profile of government universities in Turkey on the basis of hierarchy, market, clan and adhocracy culture types according to Cameron and Freeman Organizational Culture Types Model on the Competing Values Framework axis, to evaluate the academicians' perception of information security in dimensions of information security principles confidentiality, integrity, availability, accountability and to examine the effect of organizational culture on the perceptions of information security in dimensions of information security principles. In this context, a literature survey was conducted covering organizational culture and information security issues and of quantitative researches on these issues. By using the questionnaires obtained from the literature survey, which measures the organizational culture and the information security management, a new questionnaire for this study was originally prepared. As the research universe, the academicians working at government universities in Turkey were selected. In this context, data were gathered from 106 government universities in Turkey via survey method and the sample of the research was composed of 3023 academicians. According to the findings, it was concluded that, in general organizational culture profile of the government universities in Turkey, hierarchy was dominant culture, followed by market, adhocracy and clan cultures respectively and in the academicians' perception of information security profile, the perception level of availability was the highest one, followed by perception levels of confidentiality, integrity and accountability respectively. According to the results of multiple linear regression analysis, it was seen that, on the perception of information security, hierarchy, market, clan and adhocracy; on the perception of confidentiality, hierarchy, market and clan; on the perception of integrity, hierarchy, market, clan and adhocracy; on the perception of availability, hierarchy and market; and finally on the perception of accountability, clan, hierarchy, adhocracy and market had positive effects respectively. When the results of the analysis were considered as a whole, it was concluded that the organizational culture had a positive effect on the perception of information security. In this context, it is evaluated that the findings obtained will also be meaningful for other type of organizations as well as government universities representing the research universe.