Obezite tanısı olan bireylerde depresyon, bilgece farkındalık ve çocukluk çağı travmaları arasındaki ilişkiler
Relations between depression, mindfulness and childhood traumas among individuals diagnosed with obesity
Yazar: DUYGU CENGİZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BENGİSU NEHİR AYDIN
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel farkındalık = Metacognitive ; Depresyon = Depression ; Obezite = Obesity ; Çocukluk çağı travmaları = Childhood traumas ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmada, obezite tanısı olan bireylerin depresyon ve bilgece farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkilerin ve çocukluk çağı travmalarına maruz kalma düzeylerinin erişkin dönem obezite gelişimlerine etkisinin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Bu çalışma, Eylül-Aralık 2020 tarihleri arasında, İstanbul ilindeki Klinik Obezite ve Metabolik Cerrahi Kliniği'ne ve Kocaeli ilindeki Üç İki Bir Diyet Danışma Merkezi'ne başvuruda bulunan veya düzenli olarak tedavi gören, obezite tanısı olan ve araştırmaya gönüllü olarak katılım sağlayan 116 katılımcıdan (88 kadın, 28 erkek) elde edilen verilerle gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya beden kütle indeksi (BKİ) değeri 30 ve üzerinde olan (BKİ≥30 kg/m2) 20-65 yaş arasındaki katılımcılar dahil edilmiştir.  Katılımcılara ait veriler öz bildirim yöntemi ve yüz yüze görüşme ile elde edilmiştir. Sosyodemografik bilgi formu yüz yüze gerçekleştirilen anket yöntemi ile uygulanmıştır. Depresyon belirtilerinin derecesini ölçmek için "Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ)", bilgece farkındalığın derecesini ölçmek için "Beş Faktörlü Bilgece Farkındalık Ölçeği-Kısa Formu (BFBFÖ-K)" ve çocukluk çağı travmalarının derecesini ölçmek için "Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (ÇÇTÖ)" kullanılmıştır. Katılımcıların depresyon düzeyleri ile BKİ düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (r= .060; p>.05). Obezite tanısı olan bireylerin BKİ'leri ile bilgece farkındalık düzeyleri arasında anlamlı ilişkilerinin olmadığı belirlenmiştir. Bilgece farkındalık alt boyutları arasındaki ilişkiler incelendiğinde, pozitif yönde en yüksek ilişkinin "Yargılamadan Gözleme ve İzleme" ve "Duygularını İsimlendirme" alt boyutu toplam puanları arasında (r=.425; p<.01) olduğu görülmüştür. Obezite tanısı olan bireylerin depresyon puanları ile bilgece farkındalık düzeyleri arasında negatif yönde anlamlı ilişkilerin olduğu belirlenmiştir. Bilgece farkındalık alt boyutları arasındaki ilişkiler incelendiğinde, pozitif yönde en yüksek ilişkinin "Dikkati Düzenleme" ve "Duygularını İsimlendirme" alt boyutu toplam puanları arasında (r=.425; p<.01) olduğu görülmüştür. Obezite tanısı olan bireylerin BKİ düzeyleri ile çocukluk çağı travmalarına maruz kalma düzeyleri arasında anlamlı ilişkilerinin olmadığı belirlenmiştir. Bilgece farkındalık alt boyutları ile BKİ düzeyi arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı bulunmuştur (p>.05).

Abstract:
In this study, the aim is to determine the effect of relations between depression and mindfulness levels of individuals diagnosed with obesity and their level of exposure to childhood traumas on their adulthood obesity development. This study is realized with the data obtained from 116 participants (88 being women, 28 being men) who applied to Clinical Obesity and Metabolic Surgery Clinic in Istanbul and Üç İki Bir Diet Consultancy Center in Kocaeli and received regular treatment between September and December 2020 while being diagnosed with obesity. Participants with body mass index (BMI) value of 30 and beyond (BMI≥30 kg/m2) and aged between 20 and 65 are included in the study. The data belonging to participants are obtained via self-report method and face-to-face meetings. Sociodemographic information form is applied with face-to-face survey method. "Beck Depression Inventory (BDI)" is used in order to measure the level of depression indicators, while "Five Facet Mindfulness Questionnaire – Short Form (FFMQ-SF)" is used in order to measure the level of mindfulness and "Childhood Trauma Questionnaire (CTQ)" is used in order to measure the level of childhood traumas. There is no meaningful relation between the depression and BMI levels of participants (r= .060; p>.05). It is determined that there is no significant relation between the BMIs of individuals diagnosed with obesity and their mindfulness levels. When the relations between the sub-dimensions of mindfulness are examined, it is seen that the highest relation in positive terms is in between the total points of sub-dimensions called "Monitoring and Watching Without Judgement" and "Naming Emotions" (r=.425; p<.01). It is determined that there are significant relations in negative terms between the depression points of individuals diagnosed with obesity and their mindfulness levels. When the relations between the sub-dimensions of mindfulness are examined, it is seen that the highest relation in positive terms is in between the total points of sub-dimensions called "Coordinating Attention" and "Naming Emotions" (r=.425; p<.01). It is determined that there is no significant relation between the BMI levels of individuals diagnosed with obesity and their level of exposure to childhood traumas. It is found out that there is no significant relation between the sub-dimensions of mindfulness and BMI level (p>.05).