Havacılıkta çoklu ekip işbirliği eğitiminin incelenmesi ve CASA uçağı simülatöründe eğitim programının hazırlanması
The analysis of multi crew cooperation (MCC) in aviation and preperation of training program in the casa simulator
Yazar: TAYFUN ARICA
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KURT
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation

Özet:
Son yüzyılda sosyal ve ekonomik alanda meydana gelen inanılmaz gelişmeler neticesinde ulaşıma olan ihtiyaç oldukça artmıştır. Günlük yaşamda başarının yakalanması için bir yerden bir yere gitmenin yanında bu ulaşımın hızlı yapılabilmesi ön plana çıkmıştır. Geçtiğimiz yüzyılda dünyanın coğrafi konumu sebebiyle özellikle kıtalararası ulaşım oldukça zor yapılabiliyor ve günlerce sürüyordu. Havacılıktaki gelişmeler sayesinde ulaşımda kaybedilen ve çok değerli olan zaman oldukça kısalmıştır. Ancak hava trafiğinin artması beraberinde kazalarında artmasına sebep olmuştur. Bu durum ilgili kişi ve kurumları hava kazalarının oluş sebeplerini araştırmaya itmiştir. Araştırmalar sonucunda teknoloji ile ilgili olanlar büyük oranda halledilmiştir. Ancak insan hatasından kaynaklanan problemler çok karmaşık girdileri olan bir sorun olarak devam etmektedir. İnsan hatası konusunda yapılabilecek tek çözümün devamlı eğitimden geçtiğini kabul eden uzmanlar Ekip Kaynak Yönetimi (EKY) konusunu geliştirmişlerdir. Ekip Kaynak Yönetimi eğitimi meydana gelen kazaların incelenmesi ve analizinin yapılmasıyla sürekli gelişen ve kendini yenileyen bir yapıya sahiptir. Dolayısıyla ilgili havacılık kurumları bu eğitimi uçucularına 6 ayda bir verecek bir eğitim anlayışını yerleştirmişlerdir. Bu çalışmanın konusu olan Çoklu Ekip İşbirliğ eğitimi Ekip Kaynak Yönetimi eğitimiyle beraber, Ekip Kaynak Yönetimi öğretilerinin simülatör ortamında uçuculara aktarıldığı bir eğitimdir. CASA uçağı Hava Kuvvetleri' nde 1992 den itibaren kullanılmaya başlanmıştır. Yaşanan iki üzücü kaza neticesinde Havelsan firmasına simülatörü yaptırılmış ve hali hazırda kullanılmaktadır. Bu tez çalışmasında iki yıl boyunca yapılan anket çalışmasından yararlanılarak CASA uçağı simülatöründe JAR Avrupa havacılık kurallarına uygun olarak Çoklu Ekip İşbirliği eğitimi verilebilmesi için gerekli ders ve uçuş programı hazırlanmıştır. Bu eğitim sadece CASA uçağı pilotlarına değil aynı zamanda tüm Hava Kuvvetlerine verilebilecek altyapıya sahiptir. Hazırlanan CASA uçağı Çoklu Ekip İşbirliği eğitimi programının anılan personel tarafından alınması durumunda uçuş emniyetine yüksek derecede katkı sağlayacağı düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Ekip kaynak yönetimi, çoklu ekip işbirliği, CASA uçağı simülatörü

Abstract:
In the last century, the demand for transportation has increased substantially as a result of incredible progress in social and economic life. In daily life, in addition to the need of moving from one place to another, performing this transportation in a fast manner has also showed a great importance to reach a real success. In the past century, intercontinental transportation, in particular, has been handled with many difficulties and has taken so many days due to geographical characteristics of the world. The time which has been wasted for transportation and which is very valuable has been shortened significantly as a result of improvements in aviation. However, the increase in air traffic volume has also caused an increase in the number of air traffic accidents. This fact has forced people and associations to investigate the reasons of these accidents. As a result of many studies, the reasons concerned with the technology have been largely eliminated. However, the problems originated form the human factor stil exist as a real issue that has complicated inputs. The experts who accept that the only solution for human mistakes is based on training have developed CRM (Crew Resource Management). CRM training has a progressive structure with the help of accident investigations and analyses. Consequently, aviation associations have established a training concept which offers this training in every six months. MCC (Multi-Crew Cooperation), which is the subject of this research, is a kind of training in which CRM disciplines are given to aviators with CRM training. CASA has been used in Air Force since 1992. As a result of two tragic accidents, CASA simulator was built by Havelsan and has been still used. In this thesis study, the course and flight schedule needed for giving MCC training in CASA simulator in accordance with JAR Europe Aviation Rules. This training has the substructure which is not only appropriate for CASA pilots but also for all Air Force. It is considered that having this prepared CASA MCC training program by the mentioned personnel is going to contribute highly to the flight safety.Keywords: Crew resource management, multi crew cooperation,CASA simulator