Cerrahi kliniklerde çalışan hekim ve hemşirelerin besin ve gıda takviyeleri hakkındaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi
Determination of knowledge levels of physicians and nurses working in surgical clinics about nutrients and nutritional supplements
Yazar: ASLI EMİNE BÜYÜKKASAP
Danışman: DOÇ. DR. GÜLAY YAZICI
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cerrahi hemşirelik =   ; Gıda takviyesi = Food supplement ; Perioperatif hemşirelik = Perioperative nursing

Özet:
Bu araştırma, cerrahi kliniklerde çalışan hekim ve hemşirelerin besin ve gıda takviyeleri hakkındaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. 
	Araştırma, 15 Şubat-31 Mayıs 2022 tarihleri arasında, Ankara ili sınırları içinde yer alan, çalışmayı kabul eden kamu, özel ve üniversite hastanelerinin cerrahi kliniklerinde çalışan 143 hekim ve 267 hemşire olmak üzere toplam 410 kişi ile yapılmıştır. Veriler araştırmacı tarafından geliştirilen hekim ve hemşirelerin tanıtıcı özellikleri ve besin ve gıda takviyeleri hakkındaki soruları içeren form ile yüz yüze toplanmıştır. Veriler SPSS 26 programında ortalama, standart sapma, minimum, maksimum, ortanca, frekans ve yüzde kullanılarak değerlendirilmiştir. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.005 kabul edilmiştir.
Araştırmaya katılan hekim ve hemşirelerin besin ve gıda takviyeleri kullanımına ilişkin toplam başarı puanı ortancası 100 puan üzerinden 3.20 (±4.10), besin ve gıda takviyelerinin cerrahi dönemde komplikasyon ve yan etkiler ortanca başarı puanı 33 puan üzerinden 7.06 (±9.48), besin ve gıda takviyelerinin cerrahi dönem öncesi bıraktırılma süreleri ortanca başarı puanı 16 puan üzerinden 0.21 (±1.32), besin ve gıda takviyelerinin ilaç etkileşimleri ortanca başarı puanı 51 puan üzerinden 1.70 (±2.72) olarak tespit edilmiştir. Ayrıca hekim ve hemşirelerin besin ve gıda takviyelerine ilişkin toplam başarı puanlarının artan yaş ve çalışma yılı ile birlikte istatistiksel olarak anlamlı arttığı tespit edilmiştir (p=0,003 ve p=0,015).  Besin ve gıda takviyeleri konusunda eğitim alan hekim ve hemşirelerin toplam başarı puanı (Ortanca=3,37), eğitim almayan hekim ve hemşirelere göre (Ortanca=1,75) istatistiksel olarak anlamlı daha yüksek seviyede tespit edilmiştir (p<0,001).  
Sonuç olarak, cerrahi kliniklerde çalışan hekim ve hemşirelerin besin ve gıda takviyeleri hakkındaki bilgi düzeyinin yarıdan az hatta sıfıra yakın olduğu saptanmıştır. Bu nedenle, cerrahi dönemde besin ve gıda takviyeleri kullanımına bağlı komplikasyon ve yan etkileri, ilaç etkileşimlerini önlemek ve hasta güvenliğini sağlamak için hekim ve hemşirelerin lisans ve hizmet içi eğitimlerine besin ve gıda takviyelerine yönelik eğitimlerin eklenmesi önerilmektedir.

Abstract:
This research was conducted in order to identify the level of knowledge of physicians and nurses working in surgical clinics about nutrients and nutritional supplements. 
The research was conducted between 15 February and 31 May 2022, with a total of 410 people working in the surgical clinics of public, private and university hospitals that accepted the study, including 143 physicians and 267 nurses. The data was collected face-to-face with the form containing the diagnostic characteristics of physicians and nurses developed by the researcher and questions about nutrients and nutritional supplements. The data were evaluated using average, standard deviation, minimum, maximum, average, frequency and percentage in SPSS 26. Statistical significance level p<0.005 is assumed.
The median of  total success score of physicians and nurses who participated in the study for the nutrients and nutritional supplements were 3.20 (±4.10) over 100 points, the median success score for complications and side effects during the surgical period of nutrients and nutritional supplements was 7.06 over 33 points (±9.48), the median success score of pre-surgical discontinuation of nutrients and nutritional supplements was 0.21 over 16 points (±1.32),  and the median success score for drug interactions between nutrients and nutritional supplements was 1.70 over 51 (±2.72). It has also been found that physicians and nurses' overall success scores for nutrients and nutritional supplements increased statistically significantly with increasing age and years of work (p=0,003 and p=0,015).  The total success score of physicians and nurses who were trained in nutrients and nutritional supplements (median = 3.37) was statistically significantly higher than that of non-trained physicians and nurse (median = 1.75) (p<0,001).  
As a result, physicians and nurses working in surgical clinics found that the level of knowledge about nutrients and nutritional supplements was less than half or even close to zero. Therefore, it is recommended that complications and side effects associated with the use of nutrients and nutritional supplements during the surgical period are added to the licensed and in-service training of physicians and nurses to prevent drug interactions and ensure patient safety.