Türkiye'de ücretli çalışanların geçici işte çalışma tercihi
Temporary work preferences of wage earners in Turkey
Yazar: SELÇUK KAAN DİZELCİ
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL ŞENTÜRK
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Geçici iş = Temporary  work ; Geçici iş ilişkileri = Borrower relationship ; Kısmi süreli istihdam = Part-time employment ; Makroekonomik etki = Macroeconomic effects ; Çalışanlar = Workers ; Ücretliler = Wage earners ; İstihdam = Employment ; İş sözleşmesi = Employment contract ; İş tercihleri = Job preferences

Özet:
Bu çalışmada, geçici istihdamın olumlu ve olumsuz yönleri açıklanarak firma ve işçilerin davranışları, toplumsal organizasyon ve üretim üzerindeki etkileri incelenmiş, yasal düzenlemelere bakarak yararı ve zararı üzerinde bir bakış açısı geliştirilmeye çalışılmıştır. Türkiye'de geçici istihdamın yapısal durumunu göstererek işgücü arzının davranışları ortaya konmaya çalışılmıştır. Çalışma, geçici istihdamın gelişimine ve gerek işgücü gerekse işverenlerin bu çalışma şeklini daha iyi ele alarak yararlı şeklide uygulanması açısından önemli görülmektedir. 
Çalışma, genel olarak geçici istihdamın açıklayıcı bilgileri (ne olduğu, nasıl ortaya çıktığı, işçi ve işveren bakımından uygunluğu, hukuki dayanağı vb.) ve etkilerini açıklamakta, bununla birlikte Türkiye'deki işgücünün tercihlerini oraya koymaktadır. TÜİK' in 2017 yılı hane halkı işgücü anketinden yararlanılmış,  yaklaşık 379 bin ücretli çalışandan oluşan veriler analiz edilmiştir. Bulgulara göre Türkiye'de yaşayan geçici işçiler arasında cinsiyet farkının az olduğu görülmüştür. Gelişmiş bölgelerde çalışanların, az gelişmiş bölgelerde çalışanlara göre daha az geçici iş sözleşmesi yaptığı anlaşılmıştır. Eğitimsiz kişilerin eğitimlilerden, genç ve yaşlı bireylerin ise orta yaşlılardan daha fazla geçici iş sözleşmesi ile çalışmaya yatkın olduğu görülmüştür. Eğitime devam edenlerin eğitimini tamamlamış olanlardan, bekârların evlilerden daha fazla geçici iş sözleşmesi yapma eğilimlerinin olduğu belirlenmiştir.
İşverenlerin ve işçilerin geçici çalışma şeklini hangi şartlarda, hangi sektörlerde, hangi maliyetle, hangi ücret seviyesinde, hangi sosyal hak ve çalışma şartlarında kullanabileceği ortaya konmuştur.
Geçici çalışmanın ele alınan bir diğer yönü de, bu çalışma şeklinin sürekli çalışmaya göre üstün ve zayıf yönleri olmuştur. Her ekonomik durumda, her firmada, her işçide değişkenlik gösterebilecek olan bu etkiler göz önüne alındığında, geçici ve sürekli çalışma şeklinin göreceli olduğu ve birbirinden zayıf ya da üstün oluşunun genel bir tanıma sığmayacağı anlaşılmıştır.

Abstract:
In this study, by explaining the positive and negative aspects of temporary employment, the effects on the behavior of companies and workers, social organization and production were examined, and a perspective on the benefits and harms was tried to be developed by looking at the legal regulations. By showing the structural status of temporary employment in Turkey, the behavior of labor supply has been tried to be revealed. The study is considered important in terms of the development of temporary employment and the beneficial implementation of this working style by both the workforce and employers.
The study explains the descriptive information (what it is, how it occurs, its suitability for employers and workers, its legal basis, etc.) and effects of temporary employment in general, and also presents the preferences of the workforce in Turkey. The household labor force survey of TURKSTAT for 2017 was used, and the data consisting of approximately 379 thousand paid employees was analyzed. According to the findings, it was seen that the gender difference among temporary workers living in Turkey is low. It has been understood that those working in developed regions have fewer temporary employment contracts than those working in less developed regions. It has been observed that uneducated people are more likely to work with temporary employment contracts than educated people, and young and old people more than middle-aged people. It has been determined that those who have completed their education and those who have completed their education have a higher tendency to make temporary employment contracts than the married ones.
It has been revealed in which conditions, in which sectors, at which cost, at which wage level, under which social rights and working conditions, employers and workers can use the temporary working method.
Another aspect of temporary work that was addressed was the strengths and weaknesses of this mode of work compared to permanent work. Considering these effects, which may vary in every economic situation, in every company, and in every worker, it has been understood that temporary and permanent working styles are relative and that being weak or superior to each other does not fit into a general definition.