hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye arasında üniversite öğrencilerinin finansal davranışları ve finansal okuryazarlığı: Karşılaştırmalı bir analiz
Financial behavior and financial literacy of university students between the United Stades and Türkiye: A comparative analysis
Yazar: MUHAMMED ENES PAYVEREN
Danışman: DOÇ. DR. ENSAR AĞIRMAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Muhasebe ve Finansman Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Finansal davranış = Financial behaviour ; Finansal okuryazarlık = Financial literacy

Özet:
Finansal okuryazarlık, bireylerin finansal kavramları ve araçları anlama, bu bilgileri finansal kararlarında kullanabilme becerisidir. Bu kavram, bireylerin bütçeleme, tasarruf, yatırım ve borç yönetimi gibi konularda bilinçli ve etkili kararlar alabilme yeteneklerini ifade eder. Finansal okuryazarlık, bireylerin mali refahını artırır ve ekonomik belirsizlikler karşısında daha dayanıklı olmalarını sağlar. Bu beceri, temel finansal terimleri anlamaktan başlayarak, karmaşık finansal ürün ve hizmetlerin değerlendirilmesine kadar geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır yapılan bu çalışmada türkiye ve amerika da bulunan öğrencilere finansal kavranış ve finansal okuryazarlık oranını ölçme ve sonuçların değerlendirmesi yapılmıştır.

Abstract:
Financial literacy is the ability of individuals to understand financial concepts and tools, and to use this knowledge in their financial decisions. This concept refers to individuals' abilities to make informed and effective decisions in budgeting, saving, investing, and debt management. Financial literacy enhances individuals' financial well-being and makes them more resilient in the face of economic uncertainties. This skill ranges from understanding basic financial terms to evaluating complex financial products and services. In this study, the financial behavior and financial literacy rates of students in Turkey and the United States were measured, and the results were evaluated.
Nurullah Ataç'ın Günce I-II denemelerinde söz dizimi
Syntax of Nurullah Ataç's Günce I-II
Yazar: İZZET ŞİRİN
Danışman: PROF. DR. MUHARREM DAŞDEMİR
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu çalışmada Nurullah Ataç'ın Günce I-II denemelerinde kullandığı dilin yapısal özellikleri kavramların işaretlenmesinden cümleye kadar hangi anlamın Türkçeye hangi yapılarla aktarıldığı formülleştirilerek ortaya konulmaya çalışılmıştır. 
"Giriş" bölümünde Nurullah Ataç'ın hayatı ve çalışmaları ile ilgili genel bilgiler verilmiştir. "Kavramların İşaretlenmesi" adlı birinci bölümde Ataç'ın Günce I-II denemelerinden oluşturulan bütüncede yer alan kavramlar Türkçenin kavram işaretleme yolları bakımından incelenmiştir. "Taban Hâlindeki Ögeler" adlı ikinci bölümde taban hâlindeki isim ve fiiller, üçüncü bölümde "Kavram İlişkileri" adı altında geçici kavram ilişkileri ele alınmıştır. "Cümle" adlı dördüncü bölümde cümlenin ögeleri, "Cümle Dışı Ögeler" adlı beşinci bölümde cümlenin kurucu öge dışındaki ögeleri, "Cümle Yapıları" adlı altıncı bölümde cümle kalıpları örnekleriyle verilmiştir. "Cümle ve Cümle Kalıplarının Kullanım Oranları" adlı yedinci bölümde cümleler ve cümle kalıplarıyla ilgili istatistiki bilgiler verilmiş, "Sonuç" adlı bölümde ise çalışmada elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonunda "Şekil Bilgisi Dizini" ve "Kaynakça" kısmı yer almaktadır.

Abstract:
In this study, the structural features of the language used by Nurullah Ataç in his essays "Günce I-II" are analyzed. The goal is to identify and formulate how the meanings of concepts are conveyed in Turkish, from their marking to sentence structure.
In the "Introduction" section, general information about Nurullah Ataç's life and works is provided. The first chapter, titled "Marking Concepts" examines the concepts found in Ataç's Diaries I-II based on Turkish concept marking methods. The second chapter, titled "Ground State Elements" focuses on ground state nouns and verbs, while the third chapter, titled "Conceptual Relations," investigates temporary conceptual relationships. The fourth chapter, "Sentence," explores the components of a sentence, while the fifth chapter, " Elements out of Sentence" delves into elements outside the sentence's core structure. The sixth chapter, "Sentence Structures," presents sentence patterns along with examples. Statistical data concerning sentence usage and patterns are presented in the seventh chapter, "Usage Rate of Sentences and Sentence Patterns." Finally, the "Conclusion" section evaluates the findings of the study. At the conclusion of the study, there is a "Shape Information Index" listing morphemes according to their final sounds, as well as a "References" section listing the utilized resources.
Metin And'ın geleneksel Türk tiyatrosu ile ilgili çalışmaları
Metin And's studies on traditional Turkish theater
Yazar: ALEYNA DEMİR
Danışman: PROF. DR. DİLAVER DÜZGÜN
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Halk bilimi = Folklore ; Halk tiyatrosu = Folk theatre ; Türk folkloru = Turkish folklore ; Türk halk edebiyatı = Turkish public literature ; Türk tiyatrosu = Turkish theatre

Özet:
Türk kültürünün nesiller boyunca yaşamasında geleneksel Türk tiyatrosu her zaman önemli bir aktarıcı olmuştur. Kültür aktarımında ve yaşatılmasında geleneksel tiyatro ritüelleri, uygulamaları, toplumun sosyal yapısını aktardığı için önemlidir. Halk günlük yaşamında çok karşılaştığı olayları, korkularını, sevinçlerini geleneksel tiyatrosuna yansıtmıştır.
Geçmişten günümüze kadar birçok araştırmacı geleneksel Türk tiyatrosu üzerine araştırmalar yapmıştır. Metin And ise bu kişilerin başında gelen bir bilim insanıdır. Metin And'ın çalışmalarını incelemek, hangi konulara ne ölçüde değindiğini saptamak, onun görüşleri üzerinden özgün bilgiler verme ihtiyacı nedeniyle bu çalışma doğmuştur. Türk tiyatrosunun öncü isimlerinden olan Metin And, sahne sanatlarının neredeyse her dalı hakkında çalışmalar yapmıştır. Bu tez sadece geleneksel Türk tiyatrosu ile ilgili yaptığı çalışmaları göz önünde tutularak hazırlanmıştır.
Tezin sonucunda Metin And'ın, Türk tiyatrosu alanında çok fazla çalışma yaptığı, kimsenin değinmediği konulara değindiği, kitaplarında ve makalelerinde verdiği örnekler açısından da çok zengin bir arşive sahip olduğu tespit edilmiştir. Tezin alana katkı sağlaması ümit edilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Metin And, Geleneksel Tiyatro, Seyirlik Oyunlar

Abstract:
Traditional Turkish theater has always been an important transmitter in the survival of Turkish culture through generations. It is significant in the transmission and preservation of culture because traditional theater rituals and practices reflect the social structure of society. The people have mirrored the events, fears, and joys they encounter daily in their traditional theater.
Many researchers have conducted studies on traditional Turkish theater from the past to the present. Metin And is one of the prominent scholars in this field. This study emerged from the need to examine Metin And's works, determine the topics he covered, and provide original insights based on his views. As one of the leading figures in Turkish theater, Metin And has worked on almost every branch of performing arts. This thesis is prepared by focusing solely on his studies related to traditional Turkish theater.
As a result of the thesis, it has been determined that Metin And has done extensive work in the field of Turkish theater, addressed topics that no one else has touched upon, and that he possesses a very rich archive in terms of the examples provided in his books and articles. It is hoped that this thesis will contribute to the field

Keywords: Metin And, Traditional Theatre, Folk Play
Annelerde doğuma ilişkin travma algısının maternal bağlanmaya ilişkisi /
Yazar: KAWSAR HAIDARY
Danışman: DOÇ. DR. SİBEL ÖZTÜRK
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ebelik = Midwifery

Özet:
Amaç: Bu çalışma annelerin doğuma ilişkin travma algısının maternal bağlanmayla ilişkisini belirlemek için yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı niteliğinde olan bu çalışma Nisan-Haziran 2024 tarihler arasında 1-4 aylık bebeği olan annelerden toplanmıştır. Araştırmanın örneklemini G*Power güç analiziyle hesaplanan 260 anne oluşturmuştur. Veriler "Tanıtıcı Bilgi Formu", "Travma Algısı Ölçeği" ve "Maternal Bağlanma Ölçeği" kullanılarak yüzyüze toplanmıştır. Verilerin değerlendirmesinde, yüzde, frekans, ortalama Kurtosis ve Skewness kat sayıları, Bağımsız Gruplarda t Testi, Mann Whitney U Analizi, Varyans Analizi, Kruskall Wallis Analizi, Spearman Korelasyon Analizi, Cronbach α kat sayısı kullanılmıştır.
	Bulgular: Araştırmaya katılan anneler Travma Algısı Ölçeğinden 106.42±10.5, Maternal Bağlanma Ölçeğinden ortalama 99.28±7.32 puan almışlardır. Katılımcıların doğumda algıladıkları travma ile maternal bağlanmaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0.05).
Sonuç: Annelerin doğumda yaşadığı travma algısı maternal bağlanmayı etkilememektedir.

Abstract:
Aim: This study aims to determine the relationship between mothers' perception of birth-related trauma and maternal attachment.
Material and Methods: This descriptive and correlational study was conducted between April and June 2024, with mothers who had babies aged 1-4 months. The study sample consisted of 260 mothers calculated using G*Power power analysis. The data were collected face-to-face using the "Introductory Information Form," "Trauma Perception Scale," and "Maternal Bonding Scale." In the evaluation of the data, percentage, frequency, mean Kurtosis and Skewness coefficients, Independent Groups t-Test, Mann Whitney U Analysis, Variance Analysis, Kruskal-Wallis Analysis, Spearman Correlation Analysis, and Cronbach's α coefficient were used. 
Results: The mothers who participated in the study scored an average of 106.42±10.5 on the Trauma Perception Scale and 99.28±7.32 on the Maternal Bonding Scale. There was no statistically significant relationship between the trauma perceived during birth and maternal bonding among the participants (p>0.05). 
Conclusion: The trauma or perception of trauma experienced by mothers during birth does not affect maternal attachment.
Türk edebiyatında XX. yüzyıl tezkireciliği ve Tezkire-i Kayyumi'nin Türkiye Türkçesine aktarımı
XXth century tazkire in Turkish literature and the transfer of Tezkire-i Kayyumi to Turkish
Yazar: ŞEVVAL UZUNOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. RECAİ KIZILTUNÇ
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Tezkire türü Arap ve Fars edebiyatlarının etkisiyle edebiyatımıza geçmişse de en güzel örneklerin Türk edebiyatında verildiği yadsınamaz bir gerçektir. Askeri, diplomasi gibi alanlarda da anlamı bulunan tezkire, edebiyattaki terim anlamı ile belirli alanlardaki kişilerin hayat hikayesini anlatan eserlerdir. Fakat en genel, bilindik ve söylenildiğinde anlaşılan anlamı ise şair tezkireleridir. Tezkire terimi zamanla şairlerin hayat hikayelerini anlatan ve eserlerinden örnek veren kitaplar için kullanılmaya başlanmıştır. 
Tezkirelerle alakalı bu zamana kadar farklı dillerden çeviri, inceleme, aktarma, karşılaştırma gibi birçok çalışma yapılmıştır. Bizim çalışmamızda ise tezkirenin tanımı yapılmış doğuşu ve gelişimi sahalara göre açıklanmış tezkireciliğin yerini modern biyografiye bırakma dönemi olan ve tezkire adına son eserlerin verildiği 20. yüzyılda edebiyatımızda tezkirenin durumundan bahsedilmiştir. Türk edebiyatının Orta Asya sahasında Özbekçe olarak yazılmış son dönem tezkirelerinden olan Tezkire-i Kayyumi'nin şekil özellikleri ve muhtevası hakkında bilgi verilmiş sonuç ve Tezkire-i Kayyumi'nin Türkiye Türkçesine aktarımıyla çalışma tamamlanmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Tezkire, Tezkire-i Kayyumi, Özbekçe.

Abstract:
Even though the Tezkire genre entered our literature under the influence of Arabic and Persian literature, it is an undeniable fact that the best examples are given in Turkish literature. Tezkire, which also has meaning in fields such as military and diplomacy, are works that tell the life stories of people in certain fields, as the term means in literature. But the most general, familiar and understandable meaning is poet biographies. Over time, the term Tezkire began to be used for books that tell the life stories of poets and give examples from their works.
Until now, many studies have been carried out on Tezkires such as translation from different languages, analysis, transfer and comparison. In our study, tezkire is defined, its birth and development are explained according to the fields, and the situation of tezkire in our literature in the 20th century, which was the period when tezkire was replaced by modern biography and the last works were written in the name of tezkire, was mentioned. Information about the content of Tezkire-i Kayyum, one of the last period biographies of Turkish literature written in Uzbek language in the Central Asian field, has been translated into Turkey Turkish, and the study has been completed with the conclusion section.
Keywords: Tezkire, Tezkire-i Kayyum, Uzbek language.
Eski Çağ Doğu Akdeniz ticaretinde ugarit etkisi
Ugarit effect on Eastern Mediterranean trade in the Ancient history
Yazar: HÜLYA HAZIR
Danışman: DOÇ. DR. YASİN TOPALOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
MÖ II. Binyılda, Doğu Akdeniz'de varlığını sürdüren devletlerarasında ticari, ekonomik ve kültürel anlamda etkileşimlerin olduğunu ve bu etkileşimlerin Ugarit Krallığı ile kesiştiği göze çarpmaktadır. Ugarit'in bulunduğu konum ve çevresindeki devletlerle olan iletişimleri nezdinde Doğu Akdeniz'deki himaye savaşlarının ve güç gösterilerinin bir parçası olmuştur. Hitit ve Mısır gibi dönemin güçlü devletleri tarafından hâkimiyet altına alınmış ve belli bir süre Kuzey Suriye bölgesinin Vassal Krallık konumunda varlığını sürdürmüştür. Bu sürecin ekonomik, kültürel ve siyasi yansımalarını Ugaritçe yazılmış tabletler ve bu tabletlerin dışında, farklı dillerde yazılmış tablet ve anlaşma metinlerinde görmekteyiz. Buradan yola çıkarak çalışmanın içerisinde günümüzde Ras Şamra olarak bilinen Ugarit'in Doğu Akdeniz üzerinde nasıl bir etkiye sahip olduğu ve hangi devletler ile etkileşimler kurduğu ve bu etkileşimlerin nasıl gerçekleştirildiği aktarılmaya çalışılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Ugarit Krallığı, Doğu Akdeniz, MÖ II. Binyıl, Ticari Etkileşimler, Çevre Devletler

Abstract:
It is noteworthy that there were commercial, economic and cultural interactions among the states that existed in the Eastern Mediterranean in the second millennium BC and that these interactions intersected with the Kingdom of Ugarit. Ugarit became a part of the patronage wars and power struggles in the Eastern Mediterranean due to its location and interactions with neighboring states. It was dominated by the powerful states of the period such as the Hittites and Egypt and continued its existence as a vassal kingdom in Northern Syria for a certain period of time. We see the economic, cultural and political reflections of this process in the tablets written in Ugaritic and in the tablets and treaty texts written in different languages. From this point of view, this study tries to explain how Ugarit, now known as Ras Shamra, had an impact on the Eastern Mediterranean, which states it interacted with and how these interactions were realized. 

Keywords: Ugarit, Eastern Mediterranean, 2nd Millennium BC, Trade Interactions, Peripheral States
Hosoya yapay sinir ağları ile kısmi diferansiyel denklemlerin çözümü
Solutions of partial diferential equations with Hosoya neural network
Yazar: MERVE ZEYNEP KAYA
Danışman: DOÇ. DR. MESUT KARABACAK ; PROF. DR. ERCAN ÇELİK
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Amaç: Bu tezde kısmi diferansiyel denklemlerin bir sınıfı olan adveksiyon-reaksiyon difüzyon denklemlerini çözmek için bir metot sunulmuştur.
Yöntem: İlk olarak Hosoya yapay sinir ağı mimarisi oluşturularak mimariye uygun şekilde bir algoritma elde edilmiştir. Belirli bir algoritma dahilinde oluşturulan kodlar, adveksiyon- reaksiyon difüzyon denklem örneklerine uygulanmıştır.
Bulgular: Üç farklı test problemi ele alınmıştır ve analitik çözümlerle yaklaşık çözümlerin uyumlu olduğu görülmüştür.
Sonuç: Hosoya yapay sinir ağlarının adveksiyon-reaksiyon difüzyon denklemlerinin çözümü için etkili ve pratik bir metot olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler:  Hosoya Polinomu, Adveksiyon-Reaksiyon Difüzyon Denklemi, Yapay Sinir Ağları

Abstract:
Purpose: In this thesis, a method is described for solving of advection-reaction diffusion equation is class of partial differential equations.
Method: First, the Hosoya neural network architecture was created and an algorithm was obtained in accordance with the architecture. The codes generated within a certain algorithm were applied to the advection-reaction diffusion equation examples.
Findings: Three different test problems were considered and the approximate solutions were found to be in good agreement with the actual solutions.
Results: Hosoya artificial neural networks are found to be an effective and practical method for solving advection-reaction diffusion equations.

Keywords: Hosoya Polynomial, Advection-Reaction Diffusion Equation, Artificial Neural Networks
5.sınıf müzik dersinde LearnıngApps platformu kullanımının öğrencilerin başarı ve derse yönelik tutumlarına etkisinin incelenmesi
A study of the effect of using the LearningApps platform on students' success and attitude towards the music lesson on the fifth grade
Yazar: SAMET ALTUNKAYNAK
Danışman: DOÇ. DR. MUHSİN SARIKAYA
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Müzik = Music

Özet:
Bu araştırmada 5. sınıf müzik dersinde LearningApps platformu kullanımının öğrencilerin başarı ve derse yönelik tutumlarına yönelik etkisi incelenerek müzik eğitiminde web 2.0 araçlarının kullanımının arttırılması amaçlanmıştır. 5. sınıf müzik dersi nota değerleri, nota yerleri ve ritim kalıpları konusunda LearningApss uygulaması kullanımının öğrencilerin başarılarına ve tutumlarına olan etkisini incelemek amacıyla deneysel araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 5. Sınıf öğrencileri (deney grubunda n=9, kontrol grubunda n=8) oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak akademik başarı testi ve müzik dersine yönelik tutum ölçeği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda veri toplama araçlarından elde edilen verilere Mann-Whitney U testi ve Wilcoxon testi uygulanarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda deney grubundaki öğrencilerin başarı ve müzik dersine yönelik tutumlarında olumlu yönde bir değişimin olduğu görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to increase the use of Web 2.0 tools in music education by examining the effect of the use of the LearningApps platform on 5th grade students' success and their attitude towards the music lesson. Experimental research design was used in the study in order to determine how the use of  the LearningApps platform in teaching the location of the notes, note values, and rhythm patterns in music lessons effect the students success and attitudes towards the lesson. The study group of the research consists of 5th grade students (in the experiment group n=9, in the control group n=8). The academic success test and the attitude scale of music lesson were used as data collection tools in the study. The data acquired in the study were analysed by performing Mann-Whitney U test and Wilcoxon test. As a result of the study, it was seen that there is positive change in the experiment group's success and their attitudes towards music lessons.
Adli bilişim ve Türk Ceza Mahkemesi'nde dijital deliller
Forensic and forensic digital evidence at the Turkish Criminal Court
Yazar: UMUT DEMİRCİ
Danışman: PROF. DR. RIDVAN DURAK
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kriminalistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine

Özet:
Teknoloji alanında yaşanan gelişmelerle beraber işlenen suçların da dijitalleşmesi kaçınılmaz olmuştur. Günümüzde teknoloji alanındaki gelişmelerin hız kazanması, küresel boyutta yer alan suçların, olağan suçlar durumuna gelmesine neden olmaya başlamıştır. Dijital deliller suçların aydınlatılması açısından önem arz etmekte ve günümüzde bu delillerin ele alınması da bir zorunluluk durumuna gelmiştir. 

Dijital verilerin mahkemeye delil niteliğinde sunulması açısından bu verilerin toplanması, muhafaza edilmesi, incelenmesi ve raporlaştırılması hususlarında delillerde herhangi bir silme, ekleme, değişiklik yapma gibi işlemlerin gerçekleştirilmemesi, işlenen suçla dosyanın oluşturulduğu zamanın birbirleriyle uyuşması, verilerin şüpheli kişiye ait olduğu vb. kriterlerin adli bilişim yöntemleri ile kanıtlanmasının gerekliğinin ele alınarak, dijital delillerin nasıl elde edilmesi, elde edilen delillerin muhafazası, tasnif edilmesi ve işlenen suçla ilişkilendirilmesi hususlarına dikkat çekilerek, adli bilişimin giderek artan öneminin vurgulanması amaçlanmaktadır.

Abstract:
With the developments in the field of technology, the digitalization of crimes has become inevitable. Today, the acceleration of developments in the field of technology has started to cause crimes in the global dimension to become ordinary crimes. Digital evidence is important in terms of illuminating the crimes and it has become a necessity to deal with these evidences today.

In terms of presenting the digital data as evidence to the court, no actions such as deleting, adding, making changes in the evidence regarding the collection, preservation, examination and reporting of this data, the compatibility between the crime committed and the time the file was created, the fact that the data belonged to the suspect, etc. It is aimed to emphasize the increasing importance of forensic informatics by addressing the necessity of proving the criteria with forensic methods, drawing attention to how to obtain digital evidence, keeping the obtained evidence, classifying it and associating it with the crime committed.