Sinemada süper kahramanların toplumsal cinsiyet rolleri bağlamında karşılaştırılması: Batman ve Huntress
Comparison of superheroes in cinema on in the context of gender roles: Batman and Huntress
Yazar: UMAY NAZ UÇANER
Danışman: DOÇ. DR. SELİN KİRAZ DEMİR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Batman = Batman ; Cinsiyet rolleri = Gender roles ; Huntress = Huntress ; Kadınlar = Women ; Sinema = Cinema ; Süper kahramanlar = Superheroes ; Temsil = Representation ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Uyarlamalar = Adaptations ; Çizgi romanlar = Comic strips

Özet:
Sinemada ortaya çıktığı ilk günden bu yana popülerliğini koruyan süper kahraman filmleri, erkek süper kahramanlara kıyasla geri planda bırakılan kadın süper kahramanların da sıklıkla yer almasıyla birlikte günümüzde toplumsal cinsiyet çalışmalarını temel alan yeni bir alana dikkat çekmektedir. Bu durum, toplumsal cinsiyet rollerinden kaynaklanan cinsiyet eşitsizliği algısının kırılması açısından önem taşımaktadır. Uzun yıllar boyunca beyazperdede tek tipleşmiş kadın imajıyla bütünleşen gerçek dışı temsiller, kadın karakterleri hikâyede ikincil konumda tutarak, yardıma muhtaç ve/veya cinsel yönü ağır basan karakterler olarak sunulmuştur. Tüm dünyada değişen yaşam koşulları cinsiyet rolleri temelli algıların da dönüşümünü sağlamış, böylece süper kahraman hikayelerinde de yeni temsil biçimleri ortaya çıkmaya başlamıştır. Bu bağlamda kadın süper kahraman rollerinin toplumsal cinsiyet algısının dönüşümü açısından sorunlu yanlar taşımakla beraber, anlatı açısından feminist bir çizgide yer almaya başladığı görülmektedir. Toplumun aynası gibi görülen süper kahraman filmlerindeki bu değişim, yeni bir algı inşa etme açısından da umut vericidir. Bu bilgiler ışığında, toplumsal cinsiyet rollerinin popüler kültürün bir parçası konumunda yer alan süper kahramanlar üzerinden karşılaştırmalı analizinin yapılması, feminizm ve toplumsal cinsiyet algısının sinemada kendine ne şekilde yer edindiğini anlamak açısından önem teşkil etmektedir. Çalışmada, çizgi romandan sinemaya aktarılan süper kahramanlar üzerinden kadın temsillerindeki değişimlerin incelenmesi amaçlanmıştır. 
Çalışmanın örneklemi olan iki süper kahraman serisi Batman ve Huntress karakterlerinin, toplumsal cinsiyet rolleri bağlamında karşılaştırılması nitel araştırma deseni içinde yer alan betimsel analiz yöntemiyle yapılmıştır. Yapılan film analizlerinde geçmiş dönem eserleriyle günümüz yapımları kıyaslandığında, toplumsal cinsiyet kodlamalarının belirgin ölçüde kırıldığı ve sinemada cinsiyet eşitliği konusunda kayda değer bir ilerleme sağlandığı saptanmıştır.

Abstract:
Maintaining their popularity since the first day they emerged in cinema, superhero movies are drawing attention towards a new field that is based on gender studies now that female superheroes, who have been left in the shadows of male superheroes, are taking part more and more often. When we look at this situation, we see that it is also important in regard to breaking the perception of gender inequality stemming from gender roles. For years, the stereotypical representations of female superheroes in cinema, that do not reflect reality, have kept the female characters on the background and represented them as helpless and/or sexually predominant. The changing living conditions all over the world have also transformed gender roles-based perceptions, which in turn enabled the new forms of representation to emerge in superhero stories. In this context, even though female superhero roles still have problematic aspects in terms of the transformation of gender perception, it is observed that they have shifted towards taking place on a feminist regarding their narratives. This change in superhero movies, which are considered as a reflection of the society, also brings hope regarding changing the gender perception of society. In the light of this information, making a comparative analysis of gender roles over superheroes who contribute greatly to popular culture is important to understand the place of social gender perception as well as feminism in cinema. In this study, it was aimed to discuss the changes of female gender roles over the representations of female superheroes transferred from comics to cinema. 
The comparison between the two superhero series Batman and Huntress, as the sample of the study, was made in the context of gender roles with the descriptive analysis method included in the qualitative research design. In conclusion, it is seen that the comparison between the past and the present superhero movie productions puts forth the fact that the social gender coding has been broken down to a certain extent and a significant progress has been made in the field of gender equality in cinema.