İnşaat sektöründe emek süreci: Manisa ili örneği
Labor process in the construction sector: The case of Manisa
Yazar: RAMAZAN TEMEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN TOPATEŞ
Pamukkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Emek süreci = Labour process ; Manisa = Manisa ; Sosyal güvenlik = Social security ; İnşaat sektörü = Construction sector ; İş güvencesi = Job security ; İşsizlik = Unemployment

Özet:
İşgücündeki değişim ve dönüşüm sürecini insanlığın tarihsel gelişimiyle ele almak mümkündür. Küreselleşmenin hız kazanması, teknolojik gelişmeler ve Neo-liberal politikalar gibi etmenler içinde olduğumuz düzenden farklı yeni bir dünya düzeni yaratmıştır. Başat olarak üretim biçimlerinin yeni form kazanması, emek ve emeğin sektörlerdeki yapısını ve koşullarını olumlu ve olumsuz etkilemiştir. Emek yoğun sektörlerden biri olan inşaat sektörü diğer sektörlerle ilişkileri, istihdam ve işgücü yaratma açısından lokomotif bir sektör görünümü çizmektedir. Refah düzeyinin yüksek olmaması ve kurumsallığın tam anlamıyla işlerlik kazanmaması birtakım olumsuzlukları beraberinde getirmiştir. Çalışanlar açısından bakıldığında; göçmen emeği, ücretsiz aile çalışanı ve çocuk emeği oldukça yoğun görülmektedir.  Çalışma koşulları açısından değerlendirildiğinde ise, uzun çalışma süreleri, kuralsız ve sürekli olmayan işler, işsizliğin kronikleşmesi, güvencesizlik, düşük ücretler, iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarındaki yetersizlikler buna bağlı olarak iş kazalarının oldukça fazla olması ve sendikal örgütlenmenin hemen hemen hiç olmaması sektörde sıklıkla karşılaşılan uygulamalardır. Bu koşullardan hareketle çalışmanın konusu inşaat sektöründe emek süreci olarak belirlenmiştir. Manisa ilinde nitel bir araştırma analizi yapılmıştır. Mevcut durumda Manisa'da ikamet eden ve inşaat sektöründe aktif olarak çalışan kırk beş birey ile yarı yapılandırılmış görüşme (mülakat) gerçekleştirilmiştir. Araştırma neticesinde bahsi geçen koşulları destekleyen bulgular elde edilmiştir. Bunun yanı sıra emek süreçlerinin, çalışanların yoksulluklarını derinleştirdiği, işgücü piyasalarında tabakalı yapının gitgide katmanlı bir yapıya büründüğü ve ayrımcılık, sosyal dışlanma gibi toplumsal bozukluklar sektör içindeki sorunları artırdığı gözlenmiştir. TÜİK Mikro Veri Seti Hane Halkı İşgücü Anketi verilerinden elde edilen veriler ile yapılan nitel araştırma bulguları benzerlik göstermiştir.


Anahtar Kelimeler: Manisa, Emek Süreci, Çalışma, İşsizlik, Sosyal Güvencesiz ve İnşaat Sektörü.

Abstract:
It is possible to deal with the change and transformation process in the workforce with the historical development of humanity. Factors such as the acceleration of globalization, technological developments and neo-liberal policies have created a new world order different from the one we are in. Primarily, the new form of production has affected the structure and conditions of labor and labor in sectors, both positively and negatively. The construction sector, which is one of the labor-intensive sectors, draws the appearance of a locomotive sector in terms of relations with other sectors, employment and workforce creation. The fact that the level of welfare is not high and the institutionalism has not been fully functional has brought some negative aspects. From the point of view of the employees; migrant labor, unpaid family workers and child labor are seen to be quite intense. When evaluated in terms of working conditions, long working hours, irregular and non-continuous work, chronic unemployment, insecurity, low wages, inadequacy in occupational health and safety practices, accordingly the high number of occupational accidents and the absence of union organization are frequently encountered practices in the sector. Based on these conditions, the subject of the study was determined as the labor process in the construction sector. A qualitative research analysis was conducted in Manisa province. A semi-structured interview (interview) was conducted with 45 participants, currently residing in Manisa and working actively in the construction sector. As a result of the research, findings supporting the mentioned conditions were obtained. In addition, it has been observed that labor processes deepen the poverty of the workers, the stratified structure in the labor market becomes more and more stratified, and social disorders such as discrimination and social exclusion increase the problems in the sector. The data obtained from the TUIK Micro Data Set Household Labor Force Survey data and the qualitative research findings were similar.


Keywords: Case of Manisa, Labor Process, Employment, Unemployment, Social Security and Constructıon Sector.