Kronik hepatit C enfeksiyonunda serum ADA ve doku ADA aktivitelerinin tanıdaki yeri
The role of serum adenosine deaminase and tissue adenosine deaminaseactivities in diagnosing of chronic active hepatitis infections
Yazar: İNCİ KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. ORHAN YILDIZ
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Adenozin deaminaz = Adenosine deaminase ; Hepatit C = Hepatitis C ; Hepatit C virüsü = Hepatitis C virus ; T lenfositleri = T lymphocytes

Özet:
Kronik HCV enfeksiyonunda virüsün klirensine aracılık eden hücresel immünyanıt hücre hasarında önemli rol oynar. Son çalısmalar kronik HCV hastalarında yapısalve yapısal olmayan HCV proteinlerinin farklı epitopları major doku uyusma kompleksi(MHC) sınıf I aracılıklı sitotoksik T lenfositleri (CTL) tarafından tanındıgıgösterilmistir.Adenozin deaminaz (ADA) pürin yıkım yolunda bulunan, adenozinin inozine,deoksiadenozinin deoksiinozine dönüsümünü irreversible olarak katalize edensitoplazmik bir enzimdir. Hücresel immünitenin göstergesi olarak görülen ADAdüzeylerinin tifo, infeksiyöz mononükleoz, bruselloz ve miliyer tüberküloz gibi hücrearacılıklı immün yanıtın arttıgı hastalıklarda yükseldigi saptanmıstır. Yüksek serumADA aktivitesi karaciger sirozu, hepatoma, alkolik hepatit, akut ve kronik aktifhepatitlerin seyri sırasında da gözlenmistir.Bu çalısmada KHC enfeksiyonu olan hastalarda serum ve karaciger dokusundaADA aktiviteleri ölçülerek; bu enzimin tanıda ve tedaviye baslama kararındakiperformansını degerlendirmek amaçlanmıstır. Bu amaçla serum ve karacigerdokusundaki ADA aktiviteleri ile karaciger biyopsisi, AST, ALT, viral yük arasındakiiliski arastırılmıstır.IIIHasta ve kontrol gruplarının serum örneklerinde ve hastaların homojenizeedilmis karaciger doku örneklerinde ADA düzeyleri Giusti ve Galanti tarafındantanımlanan spektrofotometrik metodla çalısıldı.Ortalama serum ADA aktivitesi hasta grubunda 41.9 ±19.3 U/L, kontrolgrubunda 10.94±7.79 U/L idi. Hasta grubunda ortalama serum ADA aktivitesi kontrolgrubuna göre daha yüksek saptandı.Ortalama HCV RNA düzeyi hasta grubunda 1.09x106 ±1.4x106 IU/mL idi.HCV RNA ile serum ADA aktivitesi arasındaki iliski spearman korelasyon testine göredegerlendirildi. Buna göre HCV RNA ile serum ADA aktivitesi arasında negatifkorelasyon saptandı (p=0.017, r=-0.606). HCV RNA ile doku ADA aktivitesi arasındabir iliski saptanmadı (p=0.260, r=-0.332).Ortalama serum ADA aktivitesi hasta grubunda 41.9 ±19.3 U/L, doku ADAaktivitesi 11.19± 4.6 U/mg protein idi. Serum ADA aktivitesi ve doku ADA aktivitesiarasında iliski yoktu ( p=0.420, r=0.225).Ortalama AST düzeyi 41.5 ± 38.07 U/L, ALT düzeyi 50.5±45.3 U/L idi. ASTve ALT ile serum ADA ve Doku ADA aktivitesi arasındaki iliski Spearman korelasyontestine göre degerlendirildi. AST ile serum ADA aktivitesi iyi derecede iliski saptandı(p=0.03, r=0.707). AST ile doku ADA aktivitesi arasında anlamlı iliski yoktu(p=0.930, r=-0.025). ALT ile serum ADA aktivitesi arasında pozitif korelasyon saptandı(p=0.04, r=0.695). ALT ile doku ADA aktivitesi arasında anlamlı iliski yoktu (p=0.869,r=0.047).KHC hastalarında ortalama GGT (52±39 U/L), LDH (170±37 U/L), ALP(75±22 U/L) ve AFP (3.95±1.92 ( ng/ml) düzeyleri ile serum ADA aktivitesi arasındapozitif korelasyon saptanırken doku ADA aktivitesi arasında pozitif korelasyongösterilemedi. Benzer sekilde karacigerin histopatolojik bulguları ile serum ADA vedoku ADA aktivitesi arasında istatistiksel iliski saptanmadı.Kronik Hepatit C enfeksiyonu tanısı alan tüm hastaların serum ADAaktiviteleri 19,45 U/L olarak ölçüldü. Cut-off degeri 19,45 U/L olarak alındıgındatestin duyarlılıgı %93.3 ve özgüllügü %80 olarak hesaplandı.Sonuç olarak; Kronik HCV enfeksiyonu tanısı alan hastalarda serum ADAdüzeyleri kontrol grubu degerlerine göre yüksek bulundu. KHC hastalarında serumADA aktiviteleri hastalıgın aktivitesini gösteren biyokimyasal, virolojik göstergelerkadar duyarlı bir parametredir. Karacigerdeki fibrosiz ve aktiviteyi belirlemedeKaraciger igne biyopsisi tanıda altın standarttır. Serum ve doku ADA aktivitesikaracigerdeki fibrosiz ve aktiviteyi belirlemek için kullanılabilecek biyokimyasal birtest degildir. Bu çalısmada KHC hastalarında düsük viremi ile yüksek ADAaktivitesinin birlikteligi gösterilmistir. HCV viremisini baskılayan artmıs sitotoksik Tlenfosit aktivitesinin bir sonucu olarak ADA düzeylerinin yükseldigi düsünülmektedir.KHC hastalarında serum ADA aktivitesinin cut-off degeri 19,45 U/L olarak alındıgındatestin duyarlılıgı % 93.3 ve özgüllügü % 80 olarak hesaplandı. Ancak kesin bir cut-offdegeri belirlemek için daha genis çalısmalara ihtiyaç vardır.Anahtar Kelimeler: Hepatit C virüsü, kronik hepatit C enfeksiyonu, serum adenozindeaminaz, doku adenozin deaminaz.

Abstract:
In chronic HCV infection the virus plays an important role at cellular immuneresponse cellular damage which intermediates clearance. The last studies show that inchronic HCV patients both structural and non structural HCV proteins? different epitopsare recognized by major histocompatibility complex (MHC) class I mediated cytotoxicT lenfosits (CTL).Adenosine deaminase (ADA) is a cytoplasmic enzyme which catalysises theirreversible conversion of adenosine to inosine and deoxiadenosine to deoxinosine thatthey stand on purine destruction way. It was identified that ADA levels which areaccepted as an indicator of cellular immunity increase in diseases like typhoid,infectious, mononucleousis, brucellosis and miliaria tuberculosis in which the cellularmediated immune response increase. High level serum ADA activity was also observedin liver cirrhosis, hepatom, alcholic hepatit, acute and chronic active hepatits? process.In this study it was aimed to measure the ADA activities in liver and serumtissues in the patients with KHC infection and to evaluate the performance of thisenzyme at diagnosis and at the decision of starting to treatment. In order to identify thisrelation between ADA activities in serum and liver tissues and liver biopsy, AST, ALTviral burden were examined.In both patient and control groups? serum samples and homogenized liver tissuesamples of patients? the ADA levels were studied by spectrophotometric methodidentified by Giusti and Galanti.Average serum ADA activity was 41.9 ±19.3 U/L in patient group and10.94±7.79 U/L in control group. It is obtained that average serum activity was higherin patient group when compared with control group.Average HCV RNA level was 1.09x106 ±1.4x106 IU/mL in patient group. Therelation between HCV RNA and serum ADA activity was evaluated according toSpearman correlation test. By using this, the negative correlation between HCV RNAand ADA activity was determined (p=0.017, ı= -0.606). A relation between HCV RNAand tissue ADA activity wasn?t determined (p=0.260, ı=0.332).In patient group average serum ADA activity was 41.9 ±19.3 U/L, tissue ADAactivity was 11.19± 4.6 U/mg protein. There wasn?t a relation between serum ADAactivity and the tissue ADA activity ( p=0.420, r=0.225).Average AST level was 41.5 ± 38.07 U/L, ALT level was 50.5±45.3 U/L. Therelation between AST and ALT and the serum ADA and tissue ADA activity wasevaluated according to Spearmen correlation test. It was obtained that there was a strongrelation between AST and serum ADA activity (p=0.03, r=0.707). There wasn?t ameaningful relation between AST and tissue ADA activity (p=0.930, r=-0.025). Apositive correlation was identified between ALT and serum ADA activity (p=0.04,r=0.695). There wasn?t a meaningful relation between ALT and tissue ADA activity(p=0.869, r=0.047).In KHC patients, while obtaining a positive correlation between serum ADAactivity and the average levels of GGT (52±39 U/L), LDH (170±37 U/L), ALP (75±22U/L) ve AFP (3.95±1.92 ( ng/ml) a positive correlation wasn?t determined with tissueADA activity. Similarly a statistic relation wasn?t determined between serum ADA andtissue ADA activity and the histopatologic evidences of liver.VIISerum ADA activities of all the patients with chronic Hepatit C were evaluatedas 19,45 U/L. When the cut-off value is admitted as 19,45 U/L the sensitivity of thetest was %93.3 and the specificity was obtained %80.In coclusion; it was confirmed that in patients with chronic HCV infection theserum ADA levels were higher than the control group. In KHC patients, serum ADAactivities are as sensitive parameters as biochemical, virologic indicators which showthe activity of the illness. In defining the activity Liver syringe biopsy and the fibrosizin Liver are golden standarts of treatment. Serum and tissue ADA activity aren?tbiochemical tests that can be used in defining the fibrosis in Liver and the activity. Inthis study, the accordance of low-viremi and high ADA activity in KHC patients wereshowed. It is thought that as a result of rised sitotoxic T lenfosoit activity, whichpressurize the HCV viremi, the ADA levels increase. When the cut-off value of serumADA activity was admitted as19,45 U/L in KHC patients the sensitivity of the test was%93.3 and the specificity was determined as %80. However, to identify an accurate cutoffvalue more comprehensive studies are needed.Key Words: Hepatitis C virus, chronic hepatitis C infection, serum adenosinedeaminase, tissue adenosine deaminase.