Eğitim fakültesi öğrencilerinin kullandıkları okuduğunu anlama stratejileri
Students? usage of reading strategies in the faculty of education
Yazar: SUNA ÇÖĞMEN
Danışman: PROF. DR. ASUMAN SEDA SARACALOĞLU
Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişüstü stratejiler = Metacognitive strategies ; Okuma stratejileri = Reading strategies

Özet:
Bu araştırmanın amacı, eğitim fakültesi öğrencilerinin, ders metinlerini okurken, okuduğunu anlama stratejilerini kullanma sıklıklarını belirlemek ve bunları çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Araştırmanın örneklemini 2007?2008 öğretim yılında Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nin dört farklı bölümünde okuyan, 1. ve 4. sınıf öğrencilerinden toplam 230 katılımcı oluşturmaktadır. Öğrencilerin kullandıkları okuduğunu anlama stratejilerini belirlemek amacıyla, Taraban ve arkadaşlarının (2004) geliştirdiği ve analitik ve pragmatik stratejiler olmak üzere iki boyuttan oluşan Metacognitive Reading Strategies Questionnaire (MRSQ), Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılarak Üst Bilişsel Okuma Stratejileri Ölçeği (ÜBOS) adı altında kullanılmıştır. Verilerin analizinde, frekans ve yüzde dağılımları, ortalama, standart sapmaları hesaplanmış; t-test, tek yönlü varyans analizi ve korelasyon tekniklerinden yararlanılmıştır. Araştırmada aşağıdaki sonuçlara ulaşılmıştır:1. Öğrencilerin kullandıkları okuduğunu anlama stratejileri, ölçeğin iki boyutu ve tümü için ?sık sık kullanırım? düzeyinde bulunmuştur.2. Cinsiyete göre öğrencilerin okuduğunu anlama stratejilerini kullanma sıklıkları, ?analitik stratejiler? boyutunda istatistiksel olarak anlamlı bir fark göstermezken, ?pragmatik stratejiler? boyutunda kız öğrenciler lehine anlamlı bir değişim göstermiştir.3. Alanlara göre öğrencilerin okuduğunu anlama stratejilerini kullanma sıklıkları, ?analitik stratejiler? boyutunda istatistiksel olarak anlamlı bir fark göstermezken, ?pragmatik stratejiler? boyutunda anlamlı bir fark bulunmuştur. Buna göre, Türkçe Öğretmenliği Bölümü öğrencileri pragmatik stratejileri daha az sıklıkta kullandıklarını ifade etmişlerdir.4. Kitap okuma sıklığına göre öğrencilerin okuduğunu anlama stratejilerini kullanma sıklıkları, ?analitik stratejiler? boyutunda anlamlı bir fark gösterirken, ?pragmatik stratejiler? boyutunda anlamlı bir fark bulunmamıştır. Buna göre, yılda 6 ile 20 kitap okuyan öğrenciler, yılda 1 ile 5 kitap okuyan öğrencilere göre daha sık analitik stratejiler kullandıklarını ifade etmişlerdir.5. Sınıf, anne-baba eğitim durumu, anne-baba mesleği, lise türü ve sınav türüne göre öğrencilerin okuduğunu anlama stratejilerini kullanma sıklıkları istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık oluşturmamaktadır.6. Öğrencilerin okuma stratejilerini kullanma sıklıkları ile akademik not ortalamaları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur.ANAHTAR SÖZCÜKLER: okuma, okuduğunu anlama stratejileri, üst biliş, üst bilişsel okuma stratejileri

Abstract:
The purpose of this study is to identify frequency of the reading strategies usage that the college students use while they are reading the academic materials and to examine these strategies according to some variables. The sample of the study consists of 230 first and fourth class college students attending the four separate departments of the Faculty of Education in Pamukkale University. The instrument used was developed by Taraban and his colleagues (2004) called Metacognitive Reading Strategies Questionnaire (MRSQ). The data has been analyzed by using the techniques such as mean, standard deviation, the t-test, one way ANOVA and correlation. The following results have been reached according to the findings:1. The frequency level of reading strategies that the students use was found ?I often use? level for the whole instrument and its two dimension.2. According to gender, there is no significant difference on the analytic strategies dimension but there is a significant difference on the pragmatic strategies dimension on behalf of girls.3. According to departments, there is no significant difference on the analytic strategies dimension but there is a significant difference on the pragmatic strategies dimension. Students on Turkish Education Department indicate less usage of pragmatic strategies.4. According to the number of books that the students read in a year, there is a significant difference on the analytic strategies dimension but there is no significant difference on the pragmatic strategies dimension. Students who read 6 or 20 books in a year use more analytic strategies than the students who read 1 or 5 books in a year.5. According to grade, parents? education, parents? occupation, high school and exam type, there is no significant difference on both dimensions.6. There is a significant positive relationship between the reading strategies usage and academic success.KEY WORDS: reading, reading comprehension strategies, metacognition, metacognitive reading strategies