İç ve dış ortamlarda biyoaerosol seviyeleri ve kaynaklarının tespiti
Levels of bioaerosols indoor and outdoor environments and resource detection
Yazar: ELHAM AGHLARA
Danışman: PROF. DR. GÜLEN GÜLLÜ
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
İnsanlar hayatlarının yaklaşık %90 oranında geçirdikleri ortamın havasının halk sağlığı üzerine çok büyük etkisi vardır. İnsan sağlığını olumsuz yönde etkileyen faktörlerin başında gelen hava kirliliğinin iç ortamdadış ortamagöre, daha etkili olduğu bildirilmiştir. İç ortam hava kirliliğinin özellikle bebeklerde ve çocuklarda üst ve alt solunum yolu hastalıkları ile zatürreeye sebep olmaktadır. Bu nedenle iç ortam hava kalitesinin değerlendirilmesi ve risk ve tehlikelerin tespiti için Ankara'nın farklı semtlerinde yer alan toplam 119 gönüllü hamile kadınınevine gidilmiş ve iç ortam (oturma odası, bebek odası) ve eşzamanlı olarak dış ortamda biyoaerosol örneklemesi gerçekleştirilmiştir.
Çalışmanınsonuçlarına göre, biyoaerosol seviyesi ilkbahar-yaz döneminde ve ayrıca oturma odalarında en yüksek seviyede ölçülmüştür. İç ve dış ortamda en yaygın bulunan bakteri türleri;Staphilicoccus, Corynobacteria, Streptococcus, Neisseria, Basillus, gr (-) Basillusveen yaygın bulunan mantar türleri;Penicillium, Sporothrix, Aspergillus, Rhizopus, Alternaria, Stachybotrys ve Beyaz Kolon‎y olarak tespit edilmiştir. Ayrıca iç ortamda ölçülen bakteri seviyesi dış ortamın 5.75 katı ve mantar seviyesi dış ortamın 3 katı bulunmuştur.
Elde edilen sonuçlara göre, binanın yaşı, kullanılan malzemeler, boya türü gibi bina özellikleri ve ailelerin sosyo-demografik özellikleri, yaşam alışkanlıkları, ortamın fiziksel özelliklerive ailelerin gelir durumu iç ortamda bulunan bakteri ve mantar seviyesini ciddi şekilde etkilemektedir.İki yıl boyunca iç ortamda yüksek seviyede bakteri ve mantar bulunan evlerde yaşayan bebeklerde solunum yolu alerjisi, egzema vecilt tahrişi ve alerjisi gözlenmiştir. 
Evin iç ve dış ortamında ölçülen kirletici kaynaklarının tespit edilmesinden sonra toplum geneline yönelik sağlık sorunlarına yol açan bakteri ve mantarların hangi yollarla ve nasıl azaltılması veya giderilmesi gerektiğine yönelik çözümler önerilmiştir.

Abstract:
People spend about 90% of their life in indoor environments. Therefore air of the indoor environments has a great effect on the public health. Air pollution is one of the leading environmental factors that affect human health negatively and it has been reported that indoor air is more effective than outdoor environments on human health. Indoor air pollution causes upper and lower respiratory tract diseases and pneumonia, especially in infants and children whose defense system is not yet developed.
So, for evaluation of indoor air quality and determination of risks and hazards, this study was undertaken and total of 119 voluntary pregnant women living in different districts of Ankara were selected and Bioaerosol sampling was performed in bed room, sitting room and outdoor environment of every flat. It was observed that, concentration of bacteria and fungi were measured during spring-summer higher tan autumn-winter. Also the highest level of bacteria and fungi were measured in sitting rooms. The dominant bacteria and fungi in the air of examined dwellings are Staphilicoccus, Corynebacteria, Streptococcus, Neisseria, Basillus, gr(-) Basillus and Penicillium, Sporothrix, Aspergillus, Rhizopus, Alternaria, Stachybotrys and white colon‎y. In addition, the measured bacterial level in the indoor environment is 5.75 times and level of the fungi is 3 times more than outdoor environment.
According to the obtained results, building characteristics such as; age of building, materials used, type of paint and socio-demographic characteristics of families, lifestyle habits, physical characteristics of the environment and amount of salary, severely affect the level of bacteria and fungi in the indoor environments. During two years, respiratory allergies, eczema, rash itching were observed in infants living in homes with high levels of bacteria and fungi inside.
After identifying the sources of bacteria and fungi in indoor environments, solutions have been presented which show how to reduce or eliminate bacteria and fungi that cause health problems for the general population.