Aracı ihracat şirketlerinde ihracata yönelik işlemler ve muhasebeleştirilmesi
Accounting procedures for export operations in export intermediary firms
Yazar: AYŞE BANU BAŞAR
Danışman: PROF.DR. YILMAZ BENLİGİRAY
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aracı kurumlar = Intermediary institutions ; Dış ticaret sermaye şirketleri = Foreign trade corporate companies ; Katma değer vergisi = Value added tax ; Muhasebe = Accounting ; Türkiye = Turkey ; İhracat = Export ; İhracat işletmeleri = Exporting firms

Özet:
11 DOKTORA TEZ ÖZÜ ARACI İHRACAT ŞİRKETLERİNDE İHRACATA YÖNELİK İŞLEMLER VE MUHASEBELEŞTİRİLMESİ Ayşe Banu BAŞAR İşletme Anabilim Dalı (Muhasebe) Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mart 2002 Danışman: Prof. Dr. Yılmaz BENLİGİRAY Aracı ihracat şirketleri, imalatçı işletmelerin yerine bir ülkenin ürünlerini başka bir ülkeye ihraç eden uzmanlaşmış şirketlerdir. Bu şirketler yurt içindeki imalatçılarla yabancı alıcılar arasında bağlantı kuran bağımsız hizmet işletmeleridir ve genellikle rekabet halinde olmayan imalat işletmelerinin özel satış bölümü şeklinde işlev görürler. Çeşitli ülkelerde bu şirketlere farklı adlar verilmesine rağmen bu şirketler pazar araştırması, yükleme ve nakliye, tanıtım, dokümantasyon, finans gibi benzer işlevleri yerine getirirler. Bu işlevler arasında pazar araştırması ve tanıtım aracı ihracat şirketleri açısından önemli bir konuma sahiptir; çünkü bu işlevler, şirket açısından rekabet avantajı elde etmede önemli maliyet kalemlerini oluşturmaktadır. Pazar araştırması ve tanıtıma ilişkin olarak söz konusu olabilecek giderler, Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabında muhasebeleştirilebilir. Aracılı ihracat süreci, aracı ihracat şirketi ile imalatçı arasında imzalanan sözleşme ile başlar. Aracı, ihraç edilecek malları imalatçıdan satın alır ve teslim şekline bağlı olarak ihraç fiyatını belirleyerek malları ihraç eder. İhracat işlemleri ile ilgili olarak yapılacak kayıtlar bütün ödeme yöntemlerinde benzer nitelikte olmakla beraber temel farklılıklar ihracat bedellerinin tahsilinde ortaya çıkmaktadır. Ayrıca ihracat işlemleri Katma Değer Vergisinden istisna olduğu için aracı ihracat şirketleri yüklenmiş oldukları KDV'yi devletten iade olarak almaktadırlar.

Abstract:
Ill ABSTRACT ACCOUNTING PROCEDURES FOR EXPORT OPERATIONS IN EXPORT INTERMEDIARY FIRMS Ayşe Banu BAŞAR İşletme Anabilim Dalı (Muhasebe) Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Mart 2002 Danışman: Prof. Dr. Yılmaz BENLİGİRAY Export intermediary firms are the specialized firms that market one country's products abroad on behalf of manufacturers and suppliers. They are independent service firms connecting domestic manufacturers and foreign buyers and often act as the exclusive sales department for noncompetitve manufacturers. Although these firms take diffrent names in various countries, these firms have smilar functions such as, market research, loading and transporting, promotion, documentation, and finance. Among these functions, market research and promotion has an important place; because, these are important cost items for obtaining competitive advantage. Market research and promotion costs can be charged in Marketing Sales and Promotion Costs. Export process begins with intermediary contract which is signed between manufacturer and the export intermediary. The intermediary buys the export good from the manufacturer, determines the export price according to the delivery terms and then exports the goods. The accounting records for export transactions are smilar for payment terms, but the main differences may arise according to the procedures for export receivables. Exports also form an exception for V.A.T. The export intermediaries receives V.A.T returns from the which they have been charged before the export.