Aile hekimliği polikliniğine herhangi bir sebeple başvuran 18-65 yaş arası kadınların serviks kanseri taraması ve hpv aşısı hakkkındaki bilgi düzeyi ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the knowledge level and behavior aboutcervical canser screening and hpv vaccine 18-65 age range women applying for any reason to family medicine clinic
Yazar: HAYRİYE ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TEVFİK TANJU YILMAZER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İzmir Tepecik Eğt. ve Arş. Hast. / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Aşılar = Vaccines ; Bilgi = Knowledge ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Hasta başvurusu = Patient admission ; Kadınlar = Women ; Pap smear testi = Papanicolaou test ; Papillomavirüsler = Papillomaviridae ; Uterin servikal hastalıklar = Uterine cervical diseases ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms

Özet:
AMAÇ: Human Papillomavirus (HPV) cinsel yolla bulaşan tüm dünyadaki en yaygın genital enfeksiyondur. HPV'nin neden olduğu serviks kanseri ise dünyada üzerinde kadınlarda görülen en sık dördüncü kanserdir. Erken tanı serviks kanseri prognozunda çok önemlidir. Bu çalışmada kadınların, serviks kanseri tarama yöntemlerini ve serviks kanseri korunma yolu olan HPV aşısı hakkındaki bilgi düzeyini ve davranışlarını değerlendirmeyi amaçladık.
MATERYAL METOD: Çalışmamız Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniği'ne başvuran 18-69 yaş arasındaki, çalışma hakkında bilgilendirilen ve katılmayı kabul eden kadınlara uygulanmıştır. Çalışmaya katılan kişilere kişisel bilgilerini almak amaçlı bir sosyodemografik anket ve konuyla ilgili literatür doğrultusunda geliştirilen bir anket formu hazırlanarak veriler toplanmıştır. Veriler SPSS for Windows 22 aracılığıyla bilgisayar ortamına girilerek değişkenler arasındaki ilişkiler incelenmiştir.
BULGULAR: Çalışmamıza dahil edilen 268 kadının yaş ortalaması 38,77 ±11,25 (min:19-maks:65)'tir. Serviks kanseri hakkında bilgisi olduğunu düşünenlerin %83,7'i ebe-hemşire-doktor çevresinden bilgi edindiğini belirtti. Kadınların %90,30'u erken teşhisle kanserden kurtulma şansının artacağını düşünmektedir. Kanserde erken teşhisin önemli olduğunu düşünen kadınlar daha yüksek oranda pap-smear testi yaptırmaktadır. Kadınların yaşı, eğitim durumu, çalışma durumu ve sosyal güvence varlığı smear testi yaptırma durumu arasındaki ilişki anlamlı bulunmuştur (p<0.001). Çalışmada kadınların %68,3'ü(n=183) en az bir kere smear testi yaptırdığını belirtmiştir. Daha önceden serviks kanseri konusunda bilgi alan ve erken tespit için düzenli pap-smear testi yaptırması gerektiğini bilen kadınların daha yüksek oranda pap-smear testi yaptırdıkları saptanmıştır (p<0.001). Eğitim durumu yüksekokul ve üzeri olan kadınlar, evli olan kadınlar ve sosyal güvencesi olan kadınlar anlamlı olarak daha çok smear testi yaptırmıştır. HPV aşısı duyduğunu belirten katılımcı oranı ise %36,9'du(n=99). HPV aşısını duyanlara aşıyı yaptırıp yaptırmadığını sorduğumuzda %20,2'si (n=20) yaptırdığını, %27,3'ü (n=27) yaptırmadığını ama yaptırmayı düşündüğünü ve %52,5'i (n=52) yaptırmadığını belirtmiştir. HPV aşısını yaptırmayı düşünmeyenlerin %48,6'si gerekli olduğunu düşünmediğini, %44,6'sı aşının çok pahalı olduğunu, %6,8'i ise yan etkilerinden korktuğunu belirtti.
SONUÇ: Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran 18-69 yaş arasındaki kadınların serviks kanseri taraması hakkında yetersiz bilgiye sahipken HPV aşısı hakkında çok düşük düzeyde bilgiye sahiptiler. Serviks kanseri erken tanı yöntemlerini ve HPV aşısını daha önceden duyma ve bu konuda eğitim alma, kadınların erken tanı davranışlarını daha çok yapmalarını sağladığı için, kadınlar serviks kanseri erken tanı, tarama ve korunma yöntemleri hakkında eğitilmeli ve tarama hizmetleri yaygınlaştırılmalıdır.

Abstract:
OBJECTIVE: Human Papillomavirus (HPV) infection is the most common sexually transmitted gynecological infection. Cervical cancer caused by HPV is the fourth most common cancer in women in the world. Early diagnosis is very important in cervical cancer prognosis. In this study, we aimed to evaluate the cervical cancer screening methods of women and their knowledge and behaviors about HPV vaccine which is a way to protect cervical cancer.
MATERIAL METHOD: Our study was applied to women aged 18-69 who were admitted to the Tepecik Training and Research Hospital Family Medicine Clinic, who were informed about the study and who accepted the study. A socio-demographic questionnaire and a questionnaire developed in line with the relevant literature were prepared for the personal information of the participants and data were collected. The data were entered into the computer environment via SPSS for Windows 22 and the relations between the variables were examined.
RESULTS: The average age of 268 women included in our study was 38.77 ± 11.25 (min: 19-max: 65). 83.7% of those who think they have knowledge about cervical cancer stated that they have obtained information from midwifes-nurses-doctors. In the study; 90.30% of women think that the chance of getting rid of cancer by early diagnosis will increase. Women who think early diagnosis is important in cancer have a higher rate of pap-smear test. The relationship between the age of women, educational status, employment status and presence of social security was found to be significant (p <0.001). In the study, 68.3% (n = 183) of the women stated that they had a smear test at least once. It was found that women who had previously received information about cervical cancer and knew that they should have regular pap-smear tests for early detection had a higher rate of pap-smear tests (p <0.001). Women with a higher education level or higher, married women and women with social security have significantly more smear tests. The rate of participants who stated that they had heard of HPV vaccine was 36.9% (n = 99). When we asked the people who heard of the HPV vaccine whether they had the vaccine, they stated that they had 20.2% (n = 20), 27.3% (n = 27), but they thought they had it, and 52.5% (n = 52). 48.6% of those who do not intend to have HPV vaccination do not think it is
necessary, 44.6% of the vaccine is too expensive, 6.8% said they were afraid of their side effects.
CONCLUSION: While women at the age of 18-69 who applied to the Tepecik Training and Research Hospital Family Practice Outpatient Clinic have moderate knowledge about cervical cancer screening, they did not have sufficient information about HPV vaccine. Women should be educated about cervical cancer early diagnosis, screening and prevention methods, and screening services should be expanded, since hearing cervical cancer early diagnosis methods and HPV vaccination beforehand and training on this issue enable women to do more early diagnosis behaviors.