Adana kuzey-batı kentsel gelişme alanında yapılaşma öncesi peyzaj potansiyeli ile uyumlu açık ve yeşil alan sistem planlaması
Urban green system planning in accordance with the pre-urbanisation landscape potential in north-west urban development area of Adana
Yazar: ŞERİFE SEÇGİN
Danışman: PROF. DR. KEMAL TULÜHAN YILMAZ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Adana = Adana ; Kent planlama = Urban planning ; Peyzaj planlama = Landscape planning ; Yeşil alanlar = Green areas

Özet:
Bu çalışmanın amacı; peyzaj planlama ilkeleri doğrultusunda alanın yapılaşma öncesi peyzaj potansiyeline uygun açık/yeşil alan siteminin makro formunun, kentsel gelişim sürecinde açık/yeşil alan potansiyelini tahrip eden imar kararları ve sorunlar irdelenerek, çağdaş peyzaj planlama ilkeleri doğrultusunda açık/yeşil alan sistem makro formunun oluşturulmasına yönelik öneriler geliştirilmektedir. Ancak bu çalışma yeni imar plan önerisi getirmemektedir. Mevcut durumdaki imar planına göre peyzajın 1974 yılı referans alınarak açık yeşil alan potansiyelinin korunması halinde araştırma alanı için üretilebilecek "açık yeşil alan sistem planının" makro formunun belirlenmesi hedeflenmiştir.
Araştırma alanı, Adana İli Kuzey-Batı gelişme alanı içerisinde bulunan; kuzeyde Seyhan Baraj Gölü, güneyde Adana-Mersin Otoyolu, doğuda Yaşar Kemal Bulvarı, batıda ise Seyhan Nehri arasında kalan alanı kapsamaktadır. 
Sonuç olarak alanının büyük bir çoğunluğu 1970'li yıllara kadar verimli tarım arazilerinden oluşmaktayken, yoğun yapılaşma baskısı nedeniyle 1985 yılında bölge parkı olarak belirlenen alanların yapılaşmaya açılması yönünde plan kararları alınmıştır. Alanın yapılaşmaya açılmasıyla birlikte çok hızlı bir şekilde yoğun yapılaşmanın baskısı altında kalarak doğal yapı büyük çoğunlukla tahrip olmuştur. 1974 yılına kıyasla dere koruma bandında kalan alanların yaklaşık 5 katının yapılı alan altında kaldığı saptanmıştır. Bundan sonraki süreçte yakın, orta ve uzun vadeli plan kararları getirilirken çağdaş peyzaj planlama ilkeleri doğrultusunda kararlar getirilerek alan tahribatı engellenmelidir.

Anahtar Kelimeler: Açık yeşil alan sistemleri, peyzaj planlama, kentsel planlama, Adana

Abstract:
The aim of this study; in accordance with the landscape planning principles, the macroform of the open/green area system suitable for the landscape potential of the area before the urbanisation phase, the zoning decisions and problems that destroy the open/green area potential in the urban development process were examined and suggestions have been developed for the creation of an open/green area system plan in line with the contemporary landscape planning principles. However, this study does not propose a new zoning plan. According to the current zoning plan, it is aimed to determine the macro form of the "open green area system plan" that can be produced for the research area if the open green area potential of the landscape is preserved by taking the state of 1974 as a reference.
The research area is located in the North-West development area of Adana Province; It covers the area between Seyhan Dam Lake in the north, Adana-Mersin Highway in the south, Yasar Kemal Boulevard in the east and Seyhan River in the west. 
As a result, while the majority of the area consisted of fertile agricultural lands until the 1970s, plan decisions were taken in 1985 to open the areas determined as regional parks for construction due to the intense construction pressure. With the opening of the area for construction, it was under the pressure of intense construction very quickly and the natural structure was mostly destroyed. Compared to 1974, it was determined that approximately 5 times of the areas in the stream protection band were under the built area. In the next period, while making close, medium and long-term plan decisions, the destruction of the area should be prevented by making decisions in line with contemporary landscape planning principles.

Keywords: Open green space systems, landscape planning, urban planning, Adana