Türkiye'deki Suriyeli çocukların okul kavramına yönelik metaforik algıları
Metaphoric perceptions of Syrian children in Turkey towards the school concept
Yazar: SERRA EREL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ KAYA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Politika ve Sosyal Hizmetler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Algı = Perception ; Lise öğrencileri = High schools students ; Metaforik algı = Metaphorical image ; Mülteciler = Refugees ; Okul-öğrenci etkileşimi = School-student İnteraction ; Okullar = Schools ; Suriyeliler = Syrians ; Öğrenci algısı = Students perceptions

Özet:
Suriye'de 2011 yılının mart ayında başlayan iç savaş sebebiyle Türkiye'ye sığınan Suriyelilerin sayısı, göç idaresi ve UNICEF'in güncel verilerine bakıldığında, üç buçuk milyonu aşmış olup, bu sayının çok büyük bir kısmını çocuklar oluşturmaktadır. İç savaş sonucu Suriye'den Türkiye'ye gerçekleşen bu zorunlu göç, karakteri itibariyle çok önemli psikolojik ve sosyolojik süreçleri de beraberinde getirmiştir. Bu süreçlerden en çok etkilenenlerin başında ise Suriyeli çocuklar gelmektedir. Gerek eğitime ulaşmada, gerekse topluma uyum noktasında başta dil engeli olmak üzere çok büyük engellerle karşılaşan Suriyeli çocuklar, bu bağlamda önemli bir dezavantajlı grup haline gelmektedir. Bu konu kapsamında çalışma, Türkiye'ye göç etmek zorunda kalan Suriyeli lise öğrencilerinin zihinlerindeki okul kavramına metaforlar yoluyla bir projeksiyon tutma gayesi taşımaktadır. Bilgi sahibi olduğu iki farklı nesne arasında ortaklık kurarak yeni bir kavrayışı açığa çıkarmak, trajik bir göç deneyimine sahip olan Suriyeli çocukların zihinlerindeki okul kavramını zengin bir üslupla keşfetmeyi sağlayacaktır.  Nitekim duygu, düşünce ve fikirleri sembollerle anlatmanın, dil sorunu yaşayan ve uzun cümleler kurmaktan kaçınan bir grup için daha kolay ve yaratıcı bir yol olduğu ortadadır. Bu bağlamda bu çalışmada, Yeryüzü Çocukları Derneği bünyesinde akademik ve psiko-sosyal destek gören, 5'i kız 5'i erkek olmak üzere toplam 10 lise öğrencisinin, metaforlar yoluyla okul algılarının ölçüldüğü bir olgubilim araştırması gerçekleştirilmiştir. Okula yönelik metafor geliştirmesi istenen çocuklardan öncelikle, "Okul …….. gibidir, çünkü ……." İfadesindeki boşlukları doldurmaları, daha sonra ise yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakatlar yoluyla yöneltilen soruları cevaplandırmaları istenmiştir. Çocukların geliştirdikleri metaforlar, mülakatlardan elde edilen veriler ışığında detaylı şekilde analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda genel olarak olumlu metaforlar geliştiren çocuklar, okumaya, okula gitmeye ve eğitim almaya son derece istekli olduklarını ve meslek edinme noktasında hedeflere sahip olduklarını belirtmişlerdir. Bu bağlamda okula yönelik olumlu metaforlar kullanan çocuklar, gündelik hayatlarında da plansız şekilde metaforlardan faydalanarak diyalog geliştirdiklerini bu araştırma ile fark etmiş ve bu yolla zihinlerinde yeni bir pencere açıldığını ifade etmişlerdir. Aynı zamanda bir sivil toplum kuruluşu tarafından eğitim hayatlarının destekleniyor olması da çocukların olumlu okul algısı üzerinde önemli bir etken olabilmektedir.

Abstract:
Due to the Syrian civil war since March 2011 millions of Syrian individuals were forced to immigrate to Turkey. According to the Republic of Turkey Directorate General of Migration Management and UNICEF's actual data, the number of Syrians who took refuge in Turkey has exceeded 3.5 million and a major part of this number consists of children. This forced migration by civil war has brought along very important psychological and sociological processes with it, especially for the children. Syrian children, who face enormous barriers, notably the language barrier in accessing education and adaptation to society, become an important disadvantaged group in this context. The thesis aims to supply a project to the concept of school in the eyes of Syrian high school refugees in Turkey, by metaphors. To reveal a new understanding by establishing a similarity between two different familiar objects will enable us to discover the concept of school in the eyes of Syrian children who had a tragic migration experience. At the same time, expressing emotions, thoughts, and ideas with symbols is an easier and more creative way for a community that has language problems and avoids making long sentences. In this context, a phenomenological study was conducted to measure school perceptions of 10 high scool students, 5 girls and 5 boys, receiving academic and psycho-social support by Yeryüzü Çocukları Derneği. The children who were asked to develop metaphors about school were asked to fill in the gaps in sentence "School is like ….., because ……" and then to answer the semi structured questions  in depth interviews. The metaphors developed by children were analyzed in detail in the light of the data obtained from the interviews. As an outcome of the research, children who develop positive metaphors in general, stated that they are very willing to read, go to school and receive education, and have goals in terms of acquiring a profession. In this regard, it has been observed that children who use positive metaphors for school establish dialogs in an unplanned manner in their daily lives, by using metaphors and discovering new paths in their minds by this way. At the same time, the fact that their educational life is supported by a non-governmental organization can be an important factor on children's positive school perception.