Çift odaklı öğretim modelinin ortaokul öğrencilerinin matematik okuryazarlık yeterlik düzeyleri üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of dual-focus teaching model on secondary school students' mathematical literacy proficiency levels
Yazar: BURCU KARADUMAN
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM ARSLAN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Matematik dersi öğretim programının yapısında anlamlı ve kalıcı öğrenmeyi sağlayan, sağlam ve önceki öğrenmelerle ilişkilendirilmiş, diğer disiplinlerle ve günlük hayatla değerler, beceriler ve yetkinliklerin bütünleşmesi ön plana çıkarılmıştır. Amaçları içerisinde ilk sırada matematiksel okuryazarlık yeterlik düzeyleri üzerine etkisine yer verilerek günlük hayata hazır bireyler yetiştirilmesi hedeflenmiştir. Bu amaçlardan yola çıkarak ortaokul öğrencilerinin matematik okuryazarlığı yeterlik düzeylerinin gelişiminin incelenmesi bu tezin konusunu oluşturmuştur ve TÜBİTAK 1003 Öncelikli Alanlar 218K515 nolu "Çift Odaklı Öğretim Modeli ile Matematik Okuryazarlığı Düzeyinin Arttırılması" isimli proje dahilinde gerçekleştirilmiştir.
Çift Odaklı Öğretim Modeli (ÇOM) ile derslerin yürütüldüğü sınıf içi uygulamalar sonucunda modelin eğitim-öğretim sürecine yansıması, modelin etkililiği ve matematik okuryazarlık düzeyine ve matematiksel yeterliklerin gelişimi üzerine etkisinin belirlendiği bir araştırmadır. Araştırmada, yarı deneysel desen tercih edilmiştir. Çalışmanın nicel kısmını, ÇOM ile işlenen derslerin öğrencilerin matematik okuryazarlığı başarı düzeyleri ve yeterlikleri üzerindeki etkisinin belirlenmesini oluştururken nitel kısmını ise, öğretmenlerin ve öğrencilerin matematik okuryazarlığı ve matematiksel yeterlikler ile ilgili görüşleri oluşturmuştur. Çalışmanın katrılımcıları projede yer alan ve bu kapsamda eğitim almış olan öğretmenlerden ve onların öğrencilerinden oluşmaktadır. Uygulamalar pandemi döneminde çevrimiçi ortamda beş, altı ve yedinci sınıf düzeylerinden birer şube ile gerçekleştirilmiştir. ÇOM'a uygun olarak hazırlanmış ders modüllerinin kullanıldığı uygulamalar yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama araçları olarak matematik okuryazarlığı ön ve son testleri, öğretmenlerin ve öğrencilerin ÇOM ile öğretimde deneyimlemelerine yönelik yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. 
Araştırma sonucunda uzaktan eğitim yoluyla çift odaklı öğretim modeli ile verilen matematik okuryazarlığı eğitiminin matematik okuryazarlığı başarısını her bir sınıf düzeyinde arttırdığı belirlenmiştir. Ancak beş ve altıncı sınıf düzeylerinde bu artışın anlamlı düzeyde olmadığı, yedinci sınıf düzeyinde ise istatistiksel olarak da artış olduğu görülmüştür. ÇOM ile öğretim hakkında hem öğretmenler hem de öğrenciler olumlu görüşler bildirmişlerdir.

Abstract:
In the structure of the mathematics course curriculum, the integration of values, skills and competencies with other disciplines and daily life is emphasized. In the first place, it is aimed to raise individuals who are ready for daily life by giving place to the effect on mathematical literacy proficiency levels. Based on these purposes, the examination of the development of mathematical literacy proficiency levels of secondary school students has been the subject of this thesis and has been carried out within the scope of the TÜBİTAK 1003 Priority Areas 218K515 project named "Increasing the Level of Mathematics Literacy with the Dual-Focus Teaching Model".
It is a study in which the reflection of the model on the education-teaching process, the effectiveness of the model and the effect of the model on the level of mathematical literacy and the development of mathematical competences are determined as a result of the classroom practices in which the lessons are carried out with the Dual Focused Instruction Model (ÇOM). In the research, quasi-experimental design was preferred. The quantitative part of the study consisted of determining the effects of the courses taught with ÇOM on students' mathematical literacy achievement levels and competencies, while the qualitative part consisted of the views of teachers and students on mathematical literacy and mathematical competencies. The participants of the study consist of the teachers and their students who took part in the project and received training in this context. The applications were carried out online during the pandemic period with one class each from the five, six and seventh grade levels. Applications in which course modules prepared in accordance with the ÇOM were used.
Mathematical literacy pre-tests and post-tests and semi-structured interview forms for teachers and students to experience teaching with ÇOM were used as data collection tools in the research. As a result of the research, it was determined that the mathematics literacy education given with the dual-focus teaching model through distance education increased the mathematical literacy success at each grade level. However, it was observed that this increase was not at a significant level in the fifth and sixth grade levels, and there was a statistical increase in the seventh grade level. Both teachers and students expressed positive opinions about teaching with ÇOM.