Sosyal çalışmada sosyolojik bakış açısının değerlendirilmesi
Evaluation of the sociological perspective in social work
Yazar: EMİNE ATAMAN
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL BARIŞ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Akademisyenler = Academicians ; Kuramsal yaklaşımlar = Theoretical approaches ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyal kuram = Social theory ; Sosyoloji = Sociology ; Öğretim elemanları = Instructors ; Öğretim üyeleri = Instructors

Özet:
Bu çalışma, sosyal çalışma disiplininde sosyolojik bakış açısının değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Sosyal çalışma-sosyoloji-kuram ilişkileri üzerine sistematik bir değerlendirme yapılarak bilgi temeli oluşturulmuştur. Türkiye'de farklı üniversitelerin sosyal hizmet bölümlerinde eğitim vermekte olan akademisyenlerin konu üzerine görüşleri anlaşılmaya çalışılmıştır.  
Nitel araştırma yöntemleri kullanılarak hazırlanan bu çalışmada, sosyal çalışmada sosyolojik bakış açısını anlamaya yönelik olarak oluşturulmuş bir görüşme formu kullanılmıştır. Araştırma kapsamında 4 akademisyenle yüz yüze görüşme yapılırken; 8 akademisyenin görüşleri yazışma yoluyla alınmıştır.  Bu görüşmeler neticesinde elde edilen bulgular, içerik analizi yöntemiyle yorumlanarak alt tema ve temalara ulaşılmış, kuramsal çerçevede tartışmaya sunulmuştur. 
Yapılan görüşmeler ve bu görüşmelere yönelik değerlendirmeler sonucunda, sosyolojinin, sosyal çalışma uygulamaları için önemli bir veri sağlayıcısı olduğu ve sosyal çalışmanın toplumsal değişken, nitelik, sorun, ihtiyaç ve çözümlere yönelik bakış açısını geliştirdiği görülmüştür. Ancak diğer taraftan, sosyal çalışmada kuramların uygulamaya dâhil edilmesinde çeşitli sıkıntılar yaşanmakta olduğu da anlaşılmıştır. Bu durumun öncelikli nedeninin, uygulama alanında gerektirdiği hızlılık ve doğaçlama eyleme geçme becerilerinin, kuramsal değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyulan düşünme, hazırlanma gibi süreçleri engellemesi olduğu değerlendirilmiştir. 
Görüşme sonuçlarının yorumlanması sonucu sosyolojinin sosyal çalışmaya hizmet eden bir disiplin olmaktan ziyade; sosyal çalışmayla birlikte gelişen bir bilim olduğu; buna ek olarak iki alanın birbirini destekleyerek gelişebileceği noktasına ulaşılmıştır. Bu işbirliğinin gerçekleşmemesi durumunda, sosyal çalışmanın kuram üretememe ve/veya kuramlardan yararlanamama sorunlarının, alanın gelişimini olumsuz şekilde etkileyebileceği öngörüsü ortaya çıkmıştır. Sosyal çalışmanın gelişmesi için, kuramların o ülkedeki yaşam biçimleri, kültürel farklılıklar ve yerel bilgiyle harmanlanması sonucu gerçekleşebileceği sonucuna ulaşılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Sosyal Çalışma, Sosyoloji, Kuram, Akademisyen

Abstract:
This study aims to evaluate sociological point of view in social work discipline. A systematic assessment of social work-sociology-theory associations has been established to provide information based learning. The views of scholars on the topic, providing training in social work departments of various universities in Turkey have been tried to be understood.
In this study, prepared by using qualitative research methods, an interview form designed to understand sociological point of view in social work has been applied. While interviewing face to face with 4 academicians within the scope of the research; The views of 8 academicians have been taken through correspondence. The findings of these interviews have been interpreted by content analysis method and sub themes and themes have been accessed and presented in the theoretical framework. 
As a consequence and evaluations of these negotiations, it is very obvious for the fact that sociology is an important data provider for social work practices and that social work has improved the point of view towards social varieties, qualifications, problems, needs and solutions to these problems. In other respects, however, it has also been understood cleary that various difficulties are being experienced in the incorporation of theories into social work. The main reason for this situation is that the speed and improvisation skills required in the field of practice are thought to prevent processes such as considering and preparation that is needed during the theoretical evaluation stage. 
As a result of interpretation of the interview; it is far from being a discipline that serves the sociology of social work; it is a science that develops together with social work; Furthermore, the two fields can be developed in consistent of each other. If this cooperation is not realized, it is anticipated that problems of social work may not produce the theories and / or can not benefit from the theories can negatively affect the development of the field. For the development of social work, the blending of theories with the lifestyles, cultural differences and local knowledge in that country must be realized.

Keywords:  Social Work, Sociology, Theory, Academician