Ameliyat sonrası ağrı şiddetinin dört farklı ağrı ölçeği ile karşılaştırılması ve bazı günlük yaşam aktivitelerine etkisinin incelenmesi
Comparison of postoperative pain intensity with four different pain scale and examination of its influence on some activities of daily life
Yazar: ZEYNEP ÇELİK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NADİYE ÖZER
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ağrı ölçümü = Pain measurement ; Ağrı-postoperatif = Pain-postoperative ; Cerrahi = Surgery ; Cerrahi-operatif = Surgery-operative ; Günlük yaşam aktiviteleri = Activities of daily living ; Ölçekler = Scales

Özet:
Ameliyat Sonrası Ağrı Şiddetinin Dört Farklı Ağrı Ölçeği ile Karşılaştırılması ve Bazı Günlük Yaşam Aktivitelerine Etkisinin İncelenmesiAraştırmanın amacı, ameliyat sonrası ağrı şiddetini dört farklı ölçekle karşılaştırmak ve ağrının bazı günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkisini incelemekti.Tanımlayıcı türde olan araştırmanın örneklemini, 20 Aralık 2009 - 20 Mayıs 2010 tarihleri arasında genel anestezi uygulanarak apendektomi, transüretral rezeksiyon, bel fıtığı ve açık redüksiyon ameliyatı geçiren 131 hasta oluşturdu. Araştırmaya, 18-65 yaş arası, iletişime açık, ASA (American Society of Anesthesiologist) skoru I, II veya III olan, ameliyat sonrası üç gün hastanede yatan hastalar alındı. Veri toplamada, Görsel Kıyaslama Ölçeği, Yüz Ağrı Ölçeği, Sayısal Ölçek, Sözel Kategori Ölçeği ve Ağrının Bazı Günlük Yaşam Aktivitelerine Etkileri Formu kullanıldı. Veriler ameliyat günü (0. gün), ameliyat sonrası birinci gün (1. gün), ikinci gün (2. gün) ve üçüncü gün (3. gün) toplandı. Ağrı şiddeti, 0., 1.,2. ve 3. günlerde; ağrının günlük yaşam aktivitelerine etkisi de 1.,2. ve 3. günlerde değerlendirildi.Verilerin değerlendirilmesinde, yüzdelik dağılım, bağımsız gruplarda t testi, varyans analizi, kruskal wallis varyans analizi ve pearson korelasyon testi kullanıldı.Ölçeklerin tekrarlı ölçümünde kendi içinde ağrı puan ortalamaları karşılaştırıldığında, her ölçekte ortalamaların giderek azaldığı, aradaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı (Görsel Kıyaslama Ölçeği p= .000; Yüz Ağrı Ölçeği p= .000; Sayısal Ölçek p= .000; Sözel Kategori Ölçeği p= .000). Ölçekler arasındaki en yüksek ilişki, 0. gün Görsel Kıyaslama Ölçeği ?Yüz Ağrı Ölçeği (r= .768); 1. gün Sözel Kategori Ölçeği ? Sayısal Ölçek (r= .767); 2. gün Görsel Kıyaslama Ölçeği ? Sayısal Ölçek (r= .867); 3. gün Görsel Kıyaslama Ölçeği ? Sözel Kategori Ölçeği ve Yüz Ağrı Ölçeği ? Sayısal Ölçek (r= .935) arasındaydı. Ancak dört ölçekte hastaların tanıtıcı özellikleri ile ağrı puan ortalamaları karşılaştırıldığında, istatistiksel anlamlılıklarda benzerlikler olduğu gibi farklılıklar da vardı.Sonuç olarak her ölçekte ağrının şiddeti gün geçtikçe azalmaktaydı ve dört ölçek arsında ilişki vardı. Ancak dört ölçekte, yaş, cinsiyet, medeni durum ve eğitim durumu gibi kişisel özelliklere göre ağrı puan ortalamaları, ölçekten ölçeğe, hatta aynı ölçekte farklı ölçüm günlerinde kişiden kişiye farklılıklar göstermekteydi. Bu nedenle ağrı şiddetini değerlendirmede kullanılacak ölçüm araçlarının belirlenmesi için sosyodemografik özelliklerin incelendiği çalışmaların yapılması önerilebilir.Anahtar Kelimeler: Ağrı şiddeti, tek boyutlu ölçek, günlük yaşam aktiviteleri

Abstract:
Comparison of Postoperative Pain Intensity with Four Different Pain Scale and Examination of Its Influence on Some Activities of Daily LifeThe study aimed at comparing postoperative pain intensity with four different scales and examining its influence on some activities of daily-life.A hundred and thirty one patients who had appendectomy, transurethral resection, herniated disk, open reduction operation under general anaesthesia between the dates 20 December 2009 and 20 May 2010 comprise the samples in this descriptive study. The patients between the ages 18-65, communicative, with the ASA (American Society of Anaesthesiologist) scores of I, II or III, staying in hospital for three days were included in the study. In data collection, Visual Analog Scale, Face Pain Scale, Numerical Scale, Verbal Descriptive Scale and influence of pain on some activities of daily-life form were utilized. The data were collected on operation day (day 0), the first postoperative day (day 1), the second day (day 2), and the third day (day 3). Pain intensity was assessed on the day 0, 1, 2, and 3 and influence of pain on some activities of daily-life was done on the day 1, 2, and 3.Percentile distribution, t-test in independent groups, variance analysis, Kruskal Wallis analysis of variance, and Pearson?s Correlation Test were used in data evaluation.When the pain score averages were compared between them during the repeated measurement of the scales, it was detected that averages were decreasing gradually in each scale and the difference between them was statistically important (Visual Analog Scale p= .000; Face Pain Scale p= .000; Numerical Rating Scale p= .000; Verbal Descriptive Scale p= .000). The highest correlation between the scales were Visual Analog Scale - Face Pain Scale (r= .768) on day 0; Verbal Descriptive Scale ? Numerical Rating Scale (r= .767) on day 1; Visual Analog Scale - Numerical Rating Scale (r= .867) on day 2; Visual Analog Scale ? Verbal Descriptive Scale and Face Pain Scale - Numerical Rating Scale (r= .935) on day 3. However, there were statistical differences as well as similarities when the patients? descriptive qualities and pain score averages were compared through the four scales.Consequently pain intensity was decreasing day by day in each scale and there were correlations among four scales. However in four scales according to personal qualities such as age, gender, marital status and educational status pain score averages differed in each scale, and there were even differences between people in the same scale on different measurement days. Thus, it can be recommended that the studies in which sociodemographic characteristics were examined should be conducted to determine measurement tools to be used to evaluate pain intensity.Keywords: İntensity of pain, one-dimensional scale, activities of daily life