Sarımsak, tırıl, kayranlı dağlarının (Andırın-Kahramanmaraş) florası
Flora of sarimsak, tiril and kayranli mountains (Andirin-Kahramanmaraş)
Yazar: CİHANGİR UYGUN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET İLÇİM ; PROF. DR. ŞENGÜL KARAMAN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Biyoloji = Biology ; Botanik = Botany

Özet:
Akdeniz Bölgesi'nin doğu ucunda ve İç Anadolu Bölgesi ile kesişme noktasında yer alan Kahramanmaraş'ın Andırın ilçesi, bitki çeşitliliği için önem arzeden ve ülkemizin endemizm merkezi olarak kabul edilen Anadolu Diyagonali üzerinde ve iklim açısından da geçiş zonunda yer alır. Çalışma alanı olarak seçtiğimiz Sarımsak, Tırıl ve Kayranlı Dağları, Andırın ilçesi sınırlarında ve aynı dağ silsilesi üzerindedirler. Sarımsak ve Tırıl Dağları Andırın ilçesinin sırasıyla doğu ve kuzeybatısında yer alırken, Kayranlı Dağı, ilçe merkezinden yaklaşık 25 km uzaklıktaki Geben Kasabası sınırlarındadır. Sarımsak ve Tırıl Dağları P.H.Davis'in kareleme sistemine göre C6 karesi içerisindeyken, Kayranlı Dağı C6 ve B6 karelerinin kesişme bölgesindedir. Çalışma alanının bir diğer özelliği ise Kayranlı ve Sarımsak Dağlarının BTC petrol boru hattı üzerinde yer almalarıdır. Çalışma sonuçlarına göre; 
Sarımsak Dağında 58 familyaya ait 238 cins ve bu cinslere ait 411 takson tespit edilmiştir. Tespit edilen taksonların 49'u (%11,92) endemiktir. Sarımsak Dağında tespit edilen taksonların 77'si Akdeniz (%18,73), 70'i İran-Turan (%17,03), 15'i ise Avrupa-Sibirya (%3,65) fitocoğrafi bölgelerinin temsilcileridir. 60 takson (%14,60) ise geniş yayılışlıdır. En fazla tür içeren familya 31 türle Compositae, en fazla tür içeren cinsler ise 7'şer türle Geranium, Centaurea ve Allium cinsleridir. 
Tırıl Dağında 61 familyaya ait 285 cins ve bu cinslere ait 505 takson tespit edilmiştir. Tespit edilen taksonların 61'i (%12,08) endemiktir. Tırıl Dağında tespit edilen taksonların 99'u Akdeniz (%19,60), 87'si İran-Turan (%17,23), 30'u ise Avrupa-Sibirya (%5,94) fitocoğrafi bölgelerinin temsilcileridir. 75 takson (%14,85) ise geniş yayılışlıdır. En fazla tür içeren familya 74 türle Compositae, en fazla tür içeren cins ise 10 tür ile Vicia'dır.
Kayranlı Dağında 73 familyaya ait 344 cins ve bu cinslere ait 625 takson tespit edilmiştir. Tespit edilen taksonların 90'ı (%14,40) endemiktir. Kayranlı Dağında tespit edilen taksonların 107'si Akdeniz (%17,12), 121'i İran-Turan (%19,36), 28'i ise Avrupa-Sibirya (%4,48) fitocoğrafi bölgelerinin temsilcileridir. 97 takson (%15,52) ise geniş yayılışlıdır. En fazla tür içeren familya 84 tür ile Compositae, en fazla tür içeren cinsler ise 11'er tür ile Centaurea ve Astragalus cinsleridir.
Çalışma sonuçları; daha önce yapılmış olan Başkanuş Dağı (Varol, 1997), Berit Dağı (Yıldız, 2001) ve Dibek Dağları (Karakısa, 1997) floraları ile de uyumlu olmakla birlikte lokalite, iklim ve jeolojik yapı farklılıları nedeniyle bazı sapmalar tespit edilmiştir. Özellikle taksonların fitocoğrafi bölgelere dağılımlarında çalışma alanlarının önceki çalışmalara daha geçişli ve dengeli bir dağılıma sahip oldukları görülmektedir.

Abstract:
Andırın County of Kahramanmaraş Province is located on the East-Mediterranean region and its intersection to the Central Anatolian region. It is also located on the Anatolion diagonal which represents endemism and diversity center of Turkey. Climate of area is mainly Mediterranean type but intersect with the terrestirial type. Our research area, which is Sarımsak, Tırıl and Kayranlı Mountains, are located within Andırın County borders and on the same mount series. Sarımsak Mountain is on the east of Andırın, Tırıl Mountains is on the northwest of Andırın. Kayranlı Mountains is aproximately 25 km far from Andırın and near Geben town. Sarımsak and Tırıl Mountains are in the C6 square by the P.H.Davis's grid system for Turkish Flora, Kayranlı Mountain is in the intersection of B6 and C6 squares. One of the other spesification of the research are is BTC pipeline crosses the Sarımsak and Kayranlı Mountains. According the results of research;
411 taxa of 238 genera belonging to 58 families were described from Sarımsak Mountain. 49 of taxa as a percentage of 11,92 are endemic to Turkey. The Phytogeographic  elements are represented in the research area is as follows: Mediterranean: 77 (%18,73), Irano-Turanien: 70 (%17,03), Euro-Siberian: 15 (%3,65). 60 of taxa (%14,60) are widespread. Major family by the total number of taxa is Compositae which contains 31 taxa. Major genera by total number species are Geranium, Centaurea and Allium which contain 7 species.
505 taxa of 285 genera belonging to 61 families were described from Tırıl Mountain. 61 of taxa as a percentage of 12,08 are endemic to Turkey. The Phytogeographic  elements are represented in the research area is as follows: Mediterranean: 99 (%19,60), Irano-Turanien: 87 (%17,23), Euro-Siberian: 30 (%5,94). 75 of taxa (%14,85) are widespread. Major family by the total number of taxa is Compositae which contains 74 taxa. Major genera by total number species is Vicia which contains 10 species.
625 taxa of 344 genera belonging to 71 families were described from Kayranlı Mountain. 90 of taxa as a percentage of 14,40 are endemic to Turkey. The Phytogeographic  elements are represented in the research area is as follows: Mediterranean: 107 (%17,12), Irano-Turanien: 121 (%19,36), Euro-Siberian: 28 (%4,48). 97 of taxa (%15,52) are widespread. Major family by the total number of taxa is Compositae which contains 84 taxa. Major genera by total number of species are Astragalus and Centaurea which contain 11 species.
The results of research shows a paralel data with the previous reserach on Başkonuş Mountain (Varol, 1997), Berit Mountain (Yıldız, 2001) and Dibek Mountains (Karakısa, 1997). But also shows some differences because of geographical location, climate conditions and geological structure. Especially distrubution of taxa to the phytogeographical regions shows more balanced and transative characters in our research areas.