Van EBK'da kesimi yapılan kasaplık hayvanlarda hidatidozis
Hydatidozis in animals slaughtered in Van EBK
Yazar: BÜLENT HALLAÇ
Danışman: PROF. DR. M. SERDAR DEĞER
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Parazitoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Parazitoloji = Parasitology ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Echinococcosis = Echinococcosis ; Echinococcosis-pulmoner = Echinococcosis-pulmonary ; Echinococcus = Echinococcus ; Et ve Balık Kurumu = Meat and Fish Entertaiment ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Mezbahalar = Abattoirs ; Van = Van

Özet:
Hallaç B, Van EBK'da kesimi yapılan kasaplık hayvanlarda Hidatidozis. Y.Y.Ü. Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Parazitoloji Anabilim Dalı Doktora Tezi, Van, 2011.Bu araştırma, Van'da kesimi yapılan kasaplık hayvanlarda hidatidozisin yaygınlığının belirlenmesi amacıyla yapıldı. Bu amaçla Van Et ve Balık Kombinası Tesislerinde kesimi yapılan 4036 adet koyun, 1451 adet keçi ile 431 adet de sığır muayene edilerek incelendi. Enfeksiyon oranı sırasıyla koyunlarda % 30.43, keçilerde % 19.92 ve sığırlarda ise % 47.33 olarak tespit edildi. Hastalığın yayılışı erkeklere göre dişilerde, gençlere göre yaşlılarda, besililere göre zayıf hayvanlarda daha fazla olduğu tespit edildi. Organlardaki cyst hydatid varlığı sığırlarda en çok karaciğer ve akciğerde görülürken, koyun ve keçilerde ise sadece karaciğerde görüldü. Sığırlarda normal yapıdaki kistlere sıklıkla rastlanılırken, koyun ve keçilerde yeni gelişmiş kistlere rastlanıldı. İstatistiksel olarak da gruplar arası cinsiyet, besi durumu, yaş, kist yoğunluk düzeyi ve kistli organlara göre P < 0.001 önem derecesi tespit edildi. Ancak kist tiplerine göre ise P < 0.05 düzeyinde önem belirlendi. Tüketilemeyecek durumdaki organlar çok yoğun olarak gruplandırıldığında; 88 sığırın, 243 koyunun ve 3 adet de keçinin organları kist hidatikten dolayı imha edilebilecek düzeyde tespit edildi. Maddi olarak yetkililerden alınan bilgilere göre yaklaşık 11000-12000 TL düzeyinde sadece karaciğer kaynaklı ekonomik kayıp gözlendi. Zoonoz olan bu parazitin Van ve yöresinde kesilerek tüketime sunulan kasaplık hayvanlarda oldukça yaygın olduğu ve insan sağlığını tehdit etmeye devam ettiği belirlendi.Anahtar Kelimeler: Echinococcus spp., hidatidoz, hidatidozis, kist hidatik, Van

Abstract:
Hallaç B, Hydatidozis in animals slaughtered in Van EBK, University of Yüzüncü Yıl, Health Science Institute, Department of Parasitology PhD Thesis, Van 2011.The aim of this study was to determine the prevelance of hydatidosis in animals slaughtered in Van. For this purpose, 4036 sheep, 1451 goats and 431 cattle slaughtered in Van EBK were examined. Infection rates were 30.43 %, 19.92 % and 47.33 % for sheep, goat and cattle, respectively. Prevelance of infection was higher in female compared with male, in older animals compared with young animals and slim animals compared to fat animals. Cyst hydatid were mainly present a livers and lung of cattles where as cyst hydatids were only present a livers of sheep and goats. Normal cyst often existed in cattle but newly developed cyst were predominant in sheep and goats. Statistical significanse levels (P < 0.001) were determined between groups based on sex, fatting level, age, cyst density and numbers of organ cyst. However, significance level was (P < 0.05) according to cyst type. When uncatable organs grouped, 88 organs of cattle, 243 organs of sheep and 3 organs of goats were uncatable due to cyst hydatid. Economical loss due to hydatidosis were 11000-12000 TL just for liver loss based on information given by official people. The parasite that is zoonotic seemed to be very wide-spread in animals slaughtered in Van region and remaing to be threat for human health.Key words: Echinococcus spp., hydatidose, hydatidosis, cyst hydatid, Van.