Yaşam temelli öğrenme yaklaşımının, öğretmen adaylarında çevreye yönelik ilgi, tutum ve çevre bilinçli tüketici davranışlarının incelenmesi
Context based learning approach candidates teachers' environmental attitudes, interest and the environmental effects of conscious consumer behaviours
Yazar: NİHAL GÜRSOY KÖROĞLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET YILMAZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Biyoloji Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilinçli tüketim = Conscious consumption ; Biyoloji öğretimi = Biology teaching ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Yaşam temelli öğrenme = Context based learning ; Çevre bilinci = Environmental consciousness ; Çevre koruma = Environmental protection ; Çevre sorunları = Environmental problems ; Çevresel ilgi = Environmental concern ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude

Özet:
Bu araştırmanın amacı, yaşam temelli yaklaşıma uygun olarak hazırlanan eğitimin biyoloji öğretmen adaylarının biyolojik çeşitlilik ve doğayı koruma tutumlarına, çevreye ilgilerine ve çevre bilinçli tüketici davranışlarına etkisini ve bunların arasındaki ilişkiyi saptamaktır.Araştırma, 2009?2010 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde, Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Biyoloji Eğitimi Anabilim Dalı 3.sınıf öğrencileri ve Doğa ve Çevre Topluluğu ile yürütülmüştür. Araştırmada, öntest-sontest kontrol grupsuz yarı deneysel araştırma modeli ve karma yöntem kullanılmıştır.Araştırmanın uygulanma süreci, yaşam temelli öğrenme yaklaşımına uygun olarak 13 hafta (yaklaşık 45 saat) süresince gerçekleştirilmiştir. Öğretim sürecinde biyolojik çeşitlilik ve doğa koruma kavramlarıyla ilgili olarak uygulanan etkinlikler araştırmacı tarafından hazırlanmış, kullanılan belgeseller TRT ve TEMA yayınlarından seçilmiş, sunumlar araştırmacı ve konunun uzmanları tarafından verilmiştir.Araştırmada veri toplama aracı olarak: Biyolojik Çeşitlilik ve Doğa Koruma Tutum Ölçeği, Çevreye İlgi Ölçeği, Çevre Bilinçli Tüketici Davranış Ölçeği, Açık Uçlu Sorular ve Görüşme Tekniği kullanılmıştır. Görüşme sonucu ortaya çıkan veriler içerik analiziyle sistematik bir şekilde çözümlenmiştir. Araştırmadan elde edilen nicel verilerin analizi için SPSS (Statictical Package for Social Sciences Program, Version 13.0) paket programı ve istatistiksel verilerin analizinde, ilişkisiz örneklem t-Testi, Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı ve Çoklu Regresyon Analizi tekniklerinden yararlanılmıştır.?Biyolojik Çeşitlilik ve Doğa Koruma İçin Hazırlanan Yaşam Temelli Öğrenme Yaklaşımı Uygulaması? biyoloji öğretmen adaylarının, çevre bilinçli tüketici davranışlarını, çevreye ilgilerini ve biyolojik çeşitlilik ve doğa korumaya yönelik tutumlarını olumlu yönde artırmış, davranış sontest, ilgi sontest ve tutum sontest puanlarının tutum değişiminde anlamlı birer yordayıcı özellik taşıdığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Uygulama öncesinde öğretmen adaylarının, biyolojik çeşitlilik ve doğa koruma ile ilgili görüşleri sınırlı iken uygulama sonrası görüşleri olumlu yönde artmıştır.Anahtar Kelimeler: Biyolojik çeşitlilik koruma, doğa koruma, yaşam temelli öğrenme, biyoloji eğitimi, çevre eğitimi, biyoloji öğretmen adayları.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the effect of the context based learning approach on the attitudes of the third grade teacher candidates of the Department of Biology Education towards biodiversity, nature conservation, their interests in the environment, and environmentally-conscious consumer behaviours as well as the relationship between them.Research was carried out during the spring semester of the 2009-2010 academic year. This study was collaborated with Gazi University, Gazi Education Faculty Department of Biology Education third grade students and Nature and Environment Society. In this study, research model of single group pre-test?post-test and mixed research design were used.Implementation of the research process in context based learning approach was carried out during 13 weeks (nearly 45 hours). The activities carried out regarding the concepts of biodiversity and nature conservation were prepared by the researcher; the documentaries used were selected from the TRT and TEMA publications, and the presentations were provided by researchers and experts.As a means of data collection, ?Biodiversity and Conservation of Nature Attitude Scale?, ?Environment of Interest Scale? and ?Environmentally Conscious Consumer Behaviour Scale?, Open -Ended Questions and interviewing were used. The data that occurred as a result of the interview content analysis was examined in a systematic way. SPSS (Statistical Package for Social Sciences Program, Version 13.0) package program was used to analyse the quantitative data collected from the research. Furthermore, Independent Samples t-Test, the Pearson Product-Moment Correlation Coefficient and Multiple Regression Analysis were used to analyse the statistical data."The Context Based Learning Approach Prepared for Biodiversity and Nature Conservation? positively affected the environmental interests, biodiversity and nature conservation attitudes and environmentally-conscious consumer behaviours of the biology teacher candidates. It was also concluded that the post-test scores for behaviours, post-test scores for interests and post-test scores for attitudes had been significant predictors in the change of attitudes. While the opinions of the teacher candidates on biodiversity and nature conservation were limited before the application, this situation changed in a positive manner after the application.Key words: Biodiversity protection, nature conservation, context based learning, life-based learning, biology education, environmental education, candidates of biology teacher.