Değişik besin kalitesindeki kızılağaç, salkım söğüt ve fındık yapraklarının Agelastica alni (L.) (Coleoptera: Chrysomelidae)'nin beslenme ve gelişimine etkisi
The effect of the different food quality of the leaves of alder, cluster willow and hazelnut on the feeding and development of Agelastica alni (L.) (Coleoptera; Chrysomelidae)
Yazar: BERAN FİRİDİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CENGİZ MUTLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology
Dizin: Homeostaz = Homeostasis ; Larva = Larva ; Nitrojen = Nitrogen ; Proantosiyanidin = Proanthocyanidin

Özet:
Bu çalışmada, oligofaj herbivor bir yaprak böceği olan Agelastica alni (L., 1758) larvaları-nın beslendiği Alnus glutinosa (L.) Gaertn. ssp. glutinosa, Salix babylonica ve Corylus avellana türlerinin besin kalitesi gübreleme yoluyla değiştirilmiştir. Son gelişim evresine ulaşan A. alni lar-vaları besin kalitesi değiştirilmiş, genç Alnus glutinosa ssp. glutinosa, yaşlı Alnus glutinosa ssp. glutinosa, Salix babylonica ve Corylus avellana yapraklarıyla laboratuar ortamında 10 gün süren beslenme deneyi ile incelenmiştir. Ülkemizde özellikle Kuzey Doğu Anadolu bölgesindeki kızıla-ğaç populasyonuna zarar veren A. alni larvalarının beslenme performansı üzerine, çalışmada kulla-nılan bitki türlerindeki azot, toplam fenolik, proantosiyanidin, gallotanen gibi çeşitli kimyasal mad-delerin etki biçimleri incelenmiştir. A. alni larvalarının genel olarak yaprak azot içeriğindeki artışa rağmen, azot kullanımını belirli oranda dengede tuttuğu tespit edilmiştir. Corylus avellana türünde bitkinin azot içeriği %2,97 den 4,33'e kadar değişmesine rağmen larva azot kullanım etkinliği % 16,54 ten % 12,77'ye düşmüştür. Salix babylonica türünde de azot içeriği % 2,47 den 3,68'e kadar artmasına karşın larva azot kullanımı etkinliği % 11,92 den % 14,86'ya çıkmıştır. Genç Alnus glutinosa ssp. glutinosa türünde ise azot miktarı % 4,27 den 5,34'e kadar yükselmiş olup böcek azot kullanımı ise % 22,72 dan % 24,53' e çıkmıştır. Yaşlı Alnus glutinosa ssp. glutinosa türünde azot seviyesi % 4,04 den 4,66'ya çıkmasına rağmen larva azot kullanım etkinliği % 21,27 den % 23,71'e çıkmıştır. Kimyasal analizler toplam fenolik ve proantosiyanidin içeriğinin çalışılan bitki türlerinde yüksek oranlarda olduğunu göstermiştir. İstatistik analiz sonuçları bu tip sekonder metabolitlerin A. alni larvalarının sindirim verimini önemli derecede etkilemediğini ortaya koyma-sına rağmen sindirilen besinlerin biyokütleye dönüştürülebilme veriminin genellikle düşük çıkması, sekonder metaboitlerin bazı canlılarda sindirim sonrası etkilerinin olduğu düşüncesini desteklemiş-tir.Bu çalışma A. alni larvalarının avlanma riskini de azaltan gelişmiş bir azot homeostazisine sahip olduğunu ve muhtemelen konak bitkilerindeki caydırıcı sekonder kimyasallara karşı sindirim metabolizmasında düzenleyici mekanizmalar geliştirdiğini ortaya koymaktadır.Anahtar Kelimeler: Agelastica alni, Larva, Azot Homeostazisi, Proantosiyanidin, AD, NUE, ECI

Abstract:
In this study, food quality of the some plant species that feeding of Agelastica alni (L., 1758) larvae, a olygophagous herbivore, were changed via fertilization. A. alni larvae, reached the last instar, were investigation in 10 day-feeding experiment using the changed food quality of leaves of young Alnus glutinosa (L.) Gaertn. ssp. glutinosa, old Alnus glutinosa ssp. glutinosa, Salix babylonica and Corylus avellana. Especially, effect types of various chemical compounds was investigated on the larvae of A. alni, damage to the northeast population of alder in our country.It was determinated that A. alni larvae balanced to the nitrogen utilization at some degree, despite to the increase on nitrogen level of the leaves.Although the nitrogen content of Corylus avellana changes from 2,97 % to 4,33, the efficiency of nitrogen utilization of larvae decrease from 16,54 % to 12,77. Although the nitrogen content of, Salix babylonica changes from 2,47 % to 3,68, the efficiency of nitrogen utilization of larvae increase from 11,92 % to 14,86. Although the nitrogen content of young Alnus glutinosa ssp. glutinosa changes from 4,27 % to 5,34 the efficiency of nitrogen utilization of larvae decrease from 22,72 % to 24,53. Although the nitrogen content of old Alnus glutinosa ssp. glutinosa changes from 4,04 % to 4,66, the efficiency of nitrogen utilization of larvae increase from 21,27 % to 23,71 The chemical analysis demonstrated that the total phenolics and proanthocyanidin leves of the leaves were high on using plant species. Although the efficiency of conversion of digested food of the larvae was low, the statistical analysis indicated that the digestion efficiency of the larvae weren?t effect from this type of secondary compounds. This finding supported that the idea of secondary compounds have post-digestive effects on some organisms.This study indicated that the larvae of A. alni have a developed nitrogen homeostasis, which containing the decrease of the predation risk, and regulatory mechanisms to the deterrent secondary compounds on it?s digestion system.Key Words: Agelastica alni, Larva, Nitrogen Homeostasis, Proanthocyanidin, AD, NUE, ECI