Streptozotosin ile deneysel olarak diyabet oluşturulan ratlarda Plantago major'un biyokimyasal etkileri
Biochemical effects of plantago major in rats with experimentally diabetes induced with streptozotocin
Yazar: YASİN DURSUN
Danışman: DOÇ. DR. TÜNAY KONTAŞ AŞKAR
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Diyabet mellitus karbonhidrat, protein ve yağ metabolizmasında meydana gelen değişiklikleri içeren ve hiperglisemi ile karakterize metabolik bir hastalıktır. İnsülin hormon sekresyonunun ve/veya insülin eksikliğinin sonucu olarak karbonhidrat, lipid ve protein metabolizmasında bozukluklara yol açar. Bu çalışma ile deneysel olarak diyabet oluşturulan ratlarda Pl. major'ün diabet üzerine olan etkisinin biyokimyasal, oksidatif durum ve apoptotik belirteçler ile gösterilmesi amaçlanmaktadır. 
Çalışmada hayvan materyali olarak 30 erkek Sprague-Dawley ırkı Albino rat kullanılmıştır. Ratlar kontrol, Pl. major , diyabet, diyabet+insülin ve diyabet+ Pl. major olmak üzere 5 gruba ayrılmıştır. Tüm hayvanlar 4 haftalık deneme boyunca standart yem ve suyla beslenmiştir. Diyabet oluşturmak için; diyabet ve diyabet+ Pl. major grubundaki ratlara (60 mg/kg) tek doz streptozotosin i.p. olarak uygulandı. Diyabet oluşumunu takiben diyabet+ Pl. major ve Pl. major grubunda bulunan ratlara içme suyu ile 0,3 mg/ml Pl. major verilmiştir. Diyabette Pl. major'ün etkisinin araştırıldığı çalışmada; diyabet+ Pl. major grubunda serum glikoz, HbA1c, trigliserit, total kolesterol, LDL, TBARS, kaspaz-3 ve kaspaz-8 düzeyleri diyabet grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derece düşük bulunurken, serum insülin, TAC ve HDL düzeyleri yüksek bulunmuştur. 
Bu çalışma ile; diyabetli ratlarda Pl. major  uygulamasının insülin benzeri etki göstererek, kan glikoz ve HbA1c düzeylerini düşürdüğü ve lipid profilini değiştirdiği belirlenmiştir. Çalışmadan elde edilen verilerin ışığında; Pl. major'ün ileriki yıllarda insülin direnci ve diyabet tedavisinde kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Diabetes mellitus is a disease which caused by the deficiency of insulin hormone secretion or it's effect. Insulin, the hormone secretion and / or insulin deficiency as a result of, leading to disturbances carbohydrates, lipid and protein metabolism. In this study we investigated the effects of Pl.major in rats with experimentally induced diabet. Biochemical effects of diabetes on the majors, are intended to demonstrate the oxidative status and apoptotic markers. 
30  male rats were used in this study as animal material. Rats divided into five groups as control, Pl.major, diabetic, insülin and diabetic+ Pl.major. 
 All the animals fed with standard food and water during the four week trial. To induce experimental diabetes; a single dose (60 mg/kg) of STZ were applied i.p. to rats in diabetes, diabetes+Pl major and diabetes+insülin  groups. After the formation of diabetes in diabetes + Pl major and Pl major groups, 0,3 mg/ml of Pl major were added the rat's drinking water for three weeks. In the study however serum glucose, HbA1c, triglycerides, total cholesterol, TBARS, LDL, kaspaz-3 ve kaspaz-8  levels were found significantly lower in diabetic+ Pl major, the levels of serum insulin,TAC and HDL levels were found higher than the diabetic group.
In this study, the application of Pl major in diabetic rats showed that Pl major acting as insülin analog lowering blood glucose and decreasing HbA1c levels and changing lipid profile. With the light of the data obtained from the study, it is considered that Pl major can be used in the treatment of insulin resistance and diabetes in the following years.