Türkiye'de uygulanan abitur programlarının değerlendirilmesi: Bir durum çalışması
Evaluating the abitur programs applied in Turkey: A Case study
Yazar: METİN KUŞ
Danışman: PROF. DR. MEHMET GÜROL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Abitur programı = Abitur program ; Başarı = Success ; Başarı değerleme = Success evaluation ; Eğitim programları = Education programs ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Öğrenci başarısı = Student achievement

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, Okul A'da uygulanan Abitur programını Eisner'ın (1998) Eğitsel Uzmanlık ve Eleştiri Program Değerlendirme Modelini kullanarak, okulda çalışan Yönetici, Öğretmen, Öğrenci, Veli ve Mezun görüşlerini ortaya koyarak değerlendirmektir. Programın genel özelliklerinin betimlenmesi, programla ilgili yaşam deneyimlerinin açıklanması, programın değerlendirme biçiminin ve eğitsel değerinin ortaya koyulması ve temalaştırma amaçlanmaktadır. Bu araştırma, Durum Çalışması olarak desenlenmiş nitel bir çalışmadır. Devlet okulu statüsünde olan, Okul A'da uygulanan Abitur programının değerlendirilmesinde İç İçe Geçmiş Tek Durum Deseni kullanılmıştır. Çalışma kapsamında 22 kişi ile Bireysel Görüşme, 8 Kişi ile Odak Grup Görüşmeleri yapılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu oluşturulurken Amaçlı Örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklemesi kullanılmıştır. Araştırma verileri Bireysel ve Odak Grup görüşmeleri, araştırmacı tarafından hazırlanan Gözlem Formu ve Doküman Analizi aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma bulguları; Abitur programının genel özelliklerinin betimlenmesi, Abitur programına ilişkin yaşam deneyimlerinin açıklanması, Abitur programının eğitim sürecine kattığı eğitsel değer olmak üzere üç başlık altında ele alınmıştır. Araştırma bulgularının incelenmesi sonucunda; Programın Genel Özellikleri, Programın Eğitim Öğretim Süreci, Programın Sorun Alanları, Programın Eğitsel Değeri, Programa Kurum Kültürünün Etkisi olmak üzere beş temaya ulaşılmıştır. Araştırma; Abitur'un yazılı sözlü iki aşamadan oluşan zor bir sınav olduğu, üniversite eğitimine hazır bulunuşluluğu belirlediği, öğrenciye derin bir genel eğitim verirken, bir düşünce sistemi de kazandırdığı, uygulamada etkin dil becerileri gerektirdiği, grup çalışması, sunum yapma ve aktif katılım yöntemlerinin yoğun olarak kullanıldığı, teknolojinin sınırlı olarak kullanıldığı, geleneksel ve öğretmen yapısı materyaller kullanıldğı, yazılı sözlü akademik becerilerin süreç odaklı olarak değerlendirildiği, yabancı dil öğrenme güçlüğü, Abitur programına uyum sorunu, yönlendirme eksikliği, öğretmen eksikliği, değişikliği, yeterliliği, öğrencinin iki eğitim sistem arasında bocalaması, burs imkanlarının yetersizliği ve beyin göçü sorunlarının yaşandığı, Abitur programının sınav başarısından çok anlamaya ve bilgiyi kullanmaya yönelik olduğu, ön öğrenmeleri yeterli, çalışma disiplini kazanmış, homojen öğrenci yapısı, velilerin eğitimli olması, öğrenciyi sürekli desteklemesi, kurumdaki öğrenme ve dayanışma kültürünün öğrenci başarısına olumlu etki yaptığı sonuçlarına ulaşmıştır.

Abstract:
This study aims to evaluate Abitur program applied in school A, revealing the opinions of admimistrators, teachers, parents, students and graduate students in the light of Eisner's (1998) Educational Connoisseurship and Criticism model. In accordance with this purpose; it is aimed to evaluate description of general characteristics of program, explanation of educational experiences about the program, interpretation of assessment processes and pedagogical value of the program and theming. To describe and explain the phenomena qualitative case study methodology with embedded multiple unit of analysis design were conducted in the study. School A as a state school, is the field of study. The participants of the study were comprised of 22 stakeholders with individual interviews and 8 stakeholders with 2 focus group interviews. The data of the study mainly obtained through individual interviews with stakeholders, focus group interviews, passive-participant observation via classroom observation protocol formed by the researcher and document analysis. Purposive sampling procedures were used to choose participant of the study. Findings of the study were categorized into three areas: description of general characteristics of program, explanation of educational experiences about the program, interpretation of pedagogical value of the program. Themes of the study categorized under five headings; general characteristics of program, educational process of program, problematic issues of program, pedagogical value of the program and the effect of corporate culture on program. As a result of the study following findings were obtained; Abitur is a tough exam comprised of two stages oral and written, it determines readiness for universitiy education, it enables students not only a broad general education but also system of thought, it requires effective language skills in action, the methods of active participation, group work and presentation mainly used in the program, limited use of technology in the program, traditional and teacher made materials mainly used in the program, it requires process oriented evaluation with written and oral academic skills, the problematic issues of program are; difficulty in learning foreign language, adapting to Abitur program, lack of orientation, lack of teachers, lack of standardization in teaching skills, changing teachers, risk of stumbling between two educational system, lack of educational grant, risk of brain drain. The pedagogical value of Abitur program is that the program itself focused on understanding and use of knowledge rather than achievement in the exam. Student with adequate prerequisite learning and self discipline, homogenous academic and social skills, literate parents, continous parental support, learning and solidarity culture of the institution positively affect achievement.