COVİD-19 enfeksiyonu geçirmiş geriatrik kişilerde uyku kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of sleep quality in geriatric people with COVİD-19 infection
Yazar: ÖMER FARUK TULUN
Danışman: DOÇ. DR. MUHARREM BAYRAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Erzurum Bölge Eğt. ve Arş. Hast. / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Geriatrik bireylerde Covid-19 sonrası uyku kalitesinin değerlendirilmesi, uyku sorunlarının erken tanınması ve uygun tedavi yaklaşımlarının belirlenmesi açısından önemlidir. Uyku kalitesinin iyileştirilmesi, yaşlı yetişkinlerin genel sağlığı ve yaşam kalitesi üzerinde olumlu bir etki yapacağından uyku kalitesinin üzerinde etkisi olan faktörler de değerlendirilmelidir.Bu çalışmada Covid-19 PCR pozitif olarak enfeksiyonu geçirmiş olan geriatrik kişilerde uyku kalitesi ve uyku kalitesinin hangi değişkenlere bağlı olarak değiştiğinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda Covid-19 geçirmiş 65-97 yaş aralığındaki 121 geriatrik bireyden alınan laboratuvar ve klinik veriler ile bireylere PUKİ ölçeği uygulanarak değerlendirme yapılmıştır. Olguların %59,5'i kadın, %40,5'i erkek olmakla birlikte, klinik bulgular ve biyokimyasal parametrelerden öksürük, nefes darlığı, idrar inkontinansı, gaita inkontinansı, kilo kaybı, BMI, albümin, CRP, WBC, PLT, TSH, ferritin, Ddimer, lenfosit sayısı, nötrofil sayısı, hemoglobin, B12, Gfr, Hba1c, total kolesterol, LDL, trigliserit, ALT, AST, SO2 değerlendirilmiştir.
Araştırma sonucunda laboratuvar parametrelerinde yalnızca hemoglobin düzeyinin,PUKİ toplam skoru üzerinde anlamlı bir farklılığa neden olduğu belirlenirken, cinsiyete göre de PUKİ toplam skorunun anlamlı farklılaştığı, erkeklerin uyku kalitesi düzeylerinin daha yüksek olduğu, uyku rutin alışkanlıkları ile PUKİ toplam puanları arasında anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ayrıca uyku ilacı kullanımının da uyku kalitesini negatif yönde etkilediği belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler:Covid-19, Uyku kalitesi, PUKİ Skoru.

Abstract:
Evaluating sleep quality in geriatric individuals after Covid-19 is important for early recognition of sleep problems and determination of appropriate treatment approaches. Since improving sleep quality will have a positive impact on the general health and quality of life of older adults, factors that have an impact on sleep quality should also be evaluated. In this study, it was aimed to examine the sleep quality and the variables depending on which sleep quality changes in geriatric people with Covid-19 PCR positive infection. For this purpose, the laboratory and clinical data obtained from 121 geriatric individuals between the ages of 64-97 who had Covid-19 were evaluated by applying the PUKİ scale to the individuals. Although 59.5% of the cases are female and 40.5% are male, clinical findings and biochemical parameters include cough, shortness of breath, urinary incontinence, stool incontinence, weight loss, BMI, albumin, CRP, WBC, PLT, TSH, ferritin, Ddimer, lymphocyte count, neutrophil count, hemoglobin, B12, Gfr, Hba1c, total cholesterol, LDL, triglyceride, ALT, AST, SO2 were evaluated.
As a result of the research, it was determined that only the hemoglobin level in laboratory parameters caused a significant difference on the PUKİ total score, while the PUKİ total score also differed significantly according to gender, men had higher sleep quality levels, and there was a significant relationship between sleep routine habits and PUKİ total scores. It has also been determined that the use of sleeping pills negatively affects sleep quality.
Keywords:Covid-19, Sleep quality, PUKİ Score.