Diyet Memnuniyet (Diet satisfaction questionnaire) Anketi'nin Türkçe versiyonunun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Reliability and validity of the Turkish version of Diet Satisfaction Questionnaire(dsat- 28)
Yazar: MERVE ÇAKMAK
Danışman: PROF. DR. FATMA NUR BARAN AKSAKAL
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Diyet = Diet ; Kilo verme = Weight loss ; Obezite = Obesity ; Türkçe adlar = Turkish nouns ; Yetişkinler = Adults ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışma, Diyet Memnuniyet (Diet Satisfaction Questionnaire-28) Anketi'nin Türkçe versiyonunun, geçerlilik ve güvenilirliğini incelemeyi amaçlamaktadır. Ek olarak, alt örneklemdeki zayıflama diyetine başlayan yetişkinlerin diyetlerinden memnuniyet seviyesi değerlendirilmiştir. Anketin orijinal sahibinden onay alındıktan sonra çeviri, uzman değerlendirmesi, geri çeviri ile uyarlama çalışması sağlanmıştır. Anket 18-65 yaş arası Beden Kütle İndeksi değeri 19 ve üzeri olan 520 gönüllüye uygulanmış, ilk uygulandığı bireylerde ayrıca kültürel adaptasyon üzerinde çalışılmıştır. İlk aşamada geçerlilik analizi için bireylere; demografik veri formu ve Diyet Memnuniyet Anketi yüz yüze veya online olarak uygulanmıştır. Re-test amaçlı Diyet Memnuniyet Anketi (DMA)'ni ortalama bir hafta sonra ikinci kez uygulanmıştır. Bu gruba diyetisyen tarafından bireysel planlanan zayıflama diyeti programı uygulanmış ve diyet kontrol görüşmesinde DMA'yı üçüncü kez cevaplamışlardır. Araştırmada SPSS for Windows 22.0 programı kullanılmıştır. Anketin genel güvenirlik katsayısı Cronbach Alpha= 0,865 olarak bulunmuştur. Alt boyutlara ilişkin güvenirlik katsayıları F1:Sağlıklı Yaşam Tarzı 0,836; F2:Dışarıda Yeme 0,817; F3:Maliyet 0,844; F4:Yiyeceklerle Meşguliyet 0,855; F5:Planlama ve Hazırlama 0,871 olarak hesaplanmıştır. Maddeler için hesaplanan toplam korelasyon ve her bir madde silindiğinde elde edilen Cronbach Alpha değerleri, ankette iç tutarlılığı düşüren herhangi bir madde olmadığını saptamıştır. Analiz sonucu DMA'nın orijinalindeki gibi 28 madde ve 5 alt boyuttan oluşması uygun görülmüştür. Anketin Türkçe versiyonu araştırmalarda kullanıma uygundur.

Abstract:
This study aims to examine the validity and reliability of the Turkish version of the Diet Satisfaction Questionnaire. In addition, the satisfaction level of the adults who started the weight loss diet in the sub-sample was evaluated. After obtaining approval from the original owner of the questionnaire, translation, expert assessment, back translation and adaptation work were provided. The questionnaire was applied to 520 volunteers between the ages of 18-65 with a Body Mass Index value of 19 and above, and cultural adaptation was also studied in individuals where it was first applied. At the first stage, individuals should submit to the validity analysis; demographic data form and Diet Satisfaction Questionnaire (DSAT-28) were applied face to face or online. DSAT-28 for re-testing purposes was applied for the second time on average one week later. This group was applied a diet program individually planned by the dietician and answered DSAT-28 for the third time in diet control interview. SPSS for Windows 22.0 program was used in the study. The overall reliability coefficient of the scale was found as Cronbach Alpha = 0.865. Reliability coefficients for scales F1: Healthy Lifestyle 0.836; F2: Eating Out 0.817; F3: Cost 0.844; F4: Preoccupation with Food 0.855; F5: Planning and Preparation was calculated as 0.871. The total correlation calculated for the items and the Cronbach Alpha values obtained when each item was deleted found that there was no item in the survey that lowered internal consistency. As a result of the analysis, it was deemed appropriate for DSAT-28 to consist of 28 items and 5 scales as in the original. The Turkish version of the survey is suitable for use in research.