Ankara'da çıkan yangınların kundaklama açısından değerlendirilmesi
Fire investigation of ankara in view of arson
Yazar: OĞUZ KARAKUŞ
Danışman: PROF. DR. MAKSUT COŞKUN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Kimya = Chemistry
Dizin: Yangın = Fire ; Yangın davranışı = Fire behavior ; Yanma = Combustion ; Yanma artığı = Combustion residual ; Yanma olayı = Combustion process ; Yanma özellikleri = Combustion properties ; Yanıklar-elektrik = Burns-electric ; Yanıklar-kimyasal = Burns-chemical

Özet:
Kontrolümüz dışında meydana gelen yanma olaylarına "yangın" denilmektedir. Yanma olayı, her şeyden Önce bir kimyasal reaksiyondur. Yangın araştırmalarında, doğru sonuca ulaşabilmek için yangının kimyasının bilinmesi ve fiziksel incelemelerin tam ve eksiksiz yapılması gerekir. Yangın incelemesi, çok disiplinli bir alandır. "Kimya, elektrik ve yapı bilgisi", yangın araştırmalarında belirleyici faktör olarak karşımıza çıkmaktadır (Saferstein, 2004).Yangın çıkış yeri (orijini) ve yangının çıkış sebebinin belirlenmesi olayın aydınlatılmasından en temel özelliktir. Yangının çıkış sebebinin saptanması için, başlangıç noktasının tayini çok büyük önem arz etmektedir. Yangın yerinin araştırılmasının temel amacı, diğer bütün araştırmalarda olduğu gibi, gerçeği saptamaktır. (O'Connor, 2000).Yangın incelemeleri; yangının yapısı, sınıflandırılması, kimyası, yangının oluşumu ve yayılması, yangının çıkış sebebi, kundaklama nedenleri, kundaklama bulguları, suç mahallinin incelenmesi ve belgelenmesi, delillerin toplanması, numunelerin analizi gibi süreçleri içerir. Nitelikli vakalarda, örneğin ölümlü yangınlarda ve araç yangınlarında bazı spesifik bulguların saptanması gerekir. Pozitif veya negatif kundaklama bulgularının araştırılması, yangının çıkış sebebi hakkında güçlü bir kanı oluşmasına yardımcı olur.Ankara'da Çıkan Yangınların Kundaklama Açısından Değerlendirilmesi tez çalışmamızda; ?Her Yangın Bir Kundaklamadır? hipotezimiz gereği öncelikle bir yangın soruşturmasında kasten, dogal ya da kazaen olan tüm yangın nedenleri araştırılıp elenerek yalnızca elenmeyen bir nedenin tespit edilmesine çalışılmıştır ki bu yönteme eleme yöntemi denilmektedir.Yangın İncelemeleri ve Kundaklama konusunu çalışmaktaki amacımız, bu konularda öz dilimizde kaynakların az olması sebebiyle, özellikle yangın ile mücadelede en zor görevi üstlenmiş olan itfaiye teşkilatımızın eğitimlerinde istifade edecekleri akademik bir kaynak ortaya koymak, adli vakaların çözümünde adalete katkı sağlamak, yangın incelemeleri konusunda sistematik bir yaklaşım oluşturmak ve ülkemizdeki yangın istatistiklerinde çok zaman karşılaştığımız yangın çıkış sebebi ile ilgili "sigara izmaritinden, elektrik kontağından, bilinmeyen sebeplerden" gibi ifadelerin doğruluğunun test edilmesi ile ilgili akademik tespitleri ortaya koymaktır.Bu nedenle, öncelikle geniş bir literatür taraması yapılarak ayrıntılı bir giriş bölümü hazırlanmıştır. Sonra, yangın nedenleri ile ilgili istatistiklerin değerlendirilmesi ile ilgili bir anket çalışması yapılmış ve yangın nedenleri istatistiklerinin olumlu ve olumsuz yönleri değerlendirilmiştir. Daha sonra Ankara'daki bazı yangın olayları fiziki olarak incelenmiştir. Bu bölümde, incelemede yetkili olan kurumların eksik ve hatalı yönleri ortaya konulmuş ve yangın incelemeleri konusunda sistematik bir yaklaşım takip edilmiştir. Ayrıca, kolluk ve itfaiye teşkilatlarının eğitim ve uzman personel ihtiyacı olduğu tespit edilmiş ve bu konu anket sonuçları ile desteklenmiştir. Molotof kokteyl olayları ile ilgili yapılması gerekenler Ankara'daki bir olayın yorumlanması suretiyle açıklanmış ve son olarak da laboratuvar analizlerinden elektrik kablo tellerinin kısa devre yapan ve yapmayanları Taramalı Elektron Mikroskobuyla (SEM) görüntülenmiştir.Anahtar Sözcükler: Yangın, İnceleme, Hızlandırıcı, Kundaklama, Başlangıç Noktası

Abstract:
Combustion events occurring outside our control are called "fire". Combustion event, first of all, is a chemical reaction. In fire investigation (research) , in order to achieve accurate knowledge of the chemistry of fire it is imperative(necessary) that full and complete physical examination should be done. Fire investigation, is a multidisciplinary field. "Chemical, Electrical and structural information", is encountered by us as the decisive factor in fire investigation (research). (SAFERSTEIN, R., 2004).The determinaton of fire scene (the origin) and the cause of the fire are the main features of the fire investigation. In determination of the cause of the fire, the origin of the starting point is of great importance. The main purpose of the fire investigation, as in all other studies, is to determine the truth. (O'CONNOR, J. J., 2000).Fire investigations include, the structure, classification, chemistry of the fire, its occurrence and its spreading, the cause of arson, the evidence of arson, crime scene of the investigation and documentation, evidence collection, sample analysis of such processes. In Qualified cases like fatal fires and car fires, it is necessary to determine some specific findings. Positive or negative arson evidences and findings help in the creation of strong opinion about determining the origin of fire.In our thesis of Fire Investigation Of Ankara,' In View of Arson' is the name of our thesis. In our thesis, "All fire is an arson " taken as our hypothesis, we primarily have a fire investigation to check whether the reason was natural or accidental as all the fire causes are addressed to(taken into naccount)and by only addressing a reason which is not determined, is to be tried and that method is called screening method.By studing Fire Investigation and Arson subject, we aimed to bring into open an academic resource,as there are few(limited) resources in our literature and we wanted our contribution to be used by the fire departments staff for their educational benefit, and we wanted to contribute to in solving of judicial cases in fire investigation, and to create a systematic approach to fire investigations and to test the accuracy of the statements that whether the cause of fire was a cigarette butt or whether the cause of fire was electrical contacts or whether the reason of the fire cause was unknown.Therefore, first of all an extensive literature review was performed and a detailed introduction was written. Then, a survey that is related to evaluation of statistics on fire causes was made and positive and negative aspects of fire cause statistics were evaluated. Later, some of fire events in Ankara were physically examined. In this chapter, incomplete and incorrect directions of authorized institutions in investigation were defined and a systematic approach to fire investigation was followed. In addition, training and specialized personnel needs of law enforcement and fire departments were identified and this issue was supported by survey results. What must be done about the Molotov cocktail events/cases was explained by interpretation of an event (example) in Ankara and finally, through/ from laboratory analysis; electrical wire short-circuited and non-short-circuited samples were displayed with Scanning Electron Microscope (SEM).Key Words: Fire, İnvestigation, Accelerator, Arson, Point of Origin