Köy ve kent okullarında öğrenim gören ilköğretim II. kademe öğrencilerinin görsel sanatlar dersine ilişkin tutumlarının karşılaştırılması
Comparing visual arts lesson attitudes of the second level students attending the primary schools in rural and urban settings
Yazar: İRFAN NİHAN DEMİREL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ABDULLAH AYAYDIN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Görsel sanatlar = Visual arts ; Kentler = Cities ; Köy eğitimi = Village  education ; Köyler = Villages ; Sanat = Art ; Sanat eğitimi = Art education ; Tutumlar = Attitudes ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Günümüzde kentlerde yaşanan ekonomik, teknolojik ve kültürel gelişmelerin sanat eğitimine yansıyarak, öğrencilerin kendilerini ifade etmelerinde çeşitli bakış açılarının kazandırıldığı görülmektedir. Bu durum her türlü imkânı kendi bünyesinde barındıran kentsel eğitim hayatının yanında, bu tür gelişmelerden çok fazla nasibini alamayan köy okullarının da, sanat eğitimindeki sorunlarının belirlenmesi ve kent okullarında olduğu gibi nitelikli birer eğitim yuvaları haline getirilmesi sorununu beraberinde getirmiştir. Köy ve kent okullarında öğrenim gören öğrencilerin sanat eğitiminde karşılaştıkları sorunların belirlenmesi, bireyin yaşadığı sosyal çevreye uyumunu kolaylaştırarak, hayata bakış açısını yönlendiren tutumları hakkında bir durum tespiti yapmayı gerektirmektedir. Bu amaçla yürütülen çalışmada, köy ve kent gibi birbirinden farklı iki ortamda öğrenim gören öğrencilerin, Görsel Sanatlar dersine ilişkin tutumları arasında nasıl bir ilişki olduğu probleminden yola çıkılmıştır. Tarama modeline göre gerçekleştirilen çalışmada, nicel ve nitel araştırma yaklaşımları kullanılmıştır. Nicel veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen ve 24 sorudan oluşan geçerliği ve güvenirliği saptanmış, Görsel Sanatlar Dersi Tutum Ölçeği (GSDTÖ) ile elde edilmiştir. Ölçek, üçü köy üçü de kent olmak üzere örnekleme seçilen 6 İlköğretim okulunda toplam 436 öğrenciye uygulanmıştır. Nicel veriler, t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılarak istatistiksel olarak analiz edilmiştir. Nitel veriler ise, araştırmacı tarafından geliştirilen ve 8 sorudan oluşan bir görüşme formu ile örneklem dâhilindeki okullarda görev yapan 6 Görsel Sanatlar dersi öğretmenine uygulanmış ve sürekli karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda; köy okulu öğrencilerinin, yaşadıkları sosyoekonomik ve kültürel olumsuzluklara rağmen, kent okulu öğrencilerine göre, daha olumlu bir tutuma sahip oldukları sonucuna varılmıştır. Kent okullarında öğrenim gören öğrencilerin, Görsel sanatlar dersine ilişkin tutumlarının aile, çevre ve yapılan sınavlar doğrultusunda şekillendiği ve bu faktörlerin öğrenci tutumunu büyük ölçüde etkilediği belirlenmiştir. En dikkat çekici sonuçlardan biri ise, kent okulu öğrencilerinin Görsel Sanatlar dersini sevilen dersler arasında görmemeleri ve diğer derslerle yaptıkları kıyaslamada, sanatı önem ve öncelik sırasına almaktan kaçınmış olmalarıdır.Anahtar Kelimeler: Görsel Sanatlar Dersi, Tutum, Köy okulu, Kent okulu

Abstract:
These days, by reflecting urban economic, technological and cultural developments in Arts education, it can be seen that students have gained new perspectives in their self-expression. This situation brings with it the problem of giving rural school, which may not have the benefit of these developments, the same educational qualities of urban schools which have every possibility open to them; at the same time defining problems within art education. It is necessary to define problems experienced in art education, and by facilitating adaptation to the social environment, to determine the attitudes which direct the life perspective of students attending urban and rural schools. In this study conducted for this purpose was the problem of the relationship between the attitude to Visual Arts lessons by students being educated in rural and urban settings. In this study carried out according to the scanning model, both quantitative and qualitative approaches were used. Quantitative data was obtained from a 24 question Visual Art Lesson Attitude Scale (VALAS) developed by the researcher which had had validity and reliability established. The scale was applied to a total of 436 students from primary schools, three of which were rural and 3 urban. Quantitative data was analyzed statistically using t-test and one way variance analysis (ANOVA). Qualitative data was obtained using an eight question interview form developed by the researcher. This form was given to six Visual Art teachers from the within the sample schools and the resulting data was analyzed as constant comparisons. At the end of the research, rural school students, despite the problems they experience socioeconomically and culturally, were seen to have a more positive attitude towards Visual Art lesson than those from the urban schools. Student educated in an urban setting had their attitude shaped by family, environment and exams and these factors was determined to have a marked effect on attitude. Also, students from urban schools did not place Visual Art lesson in their favorite lessons when compared to other subjects and the conclusion was made that they avoided placing the subject in the importance or priority orders.Keywords: Visual Art Lesson, Attitude, Rural School, Urban School