Fıstık yaprağı ekstrağından demir oksit yeşil sentezi ve sodyum borhidrürün hidrolizinde katalizör destek malzemesi olarak kullanılmasının araştırılması
Iron oxide green synthesis from peanut leaf extract and investigation of the use of sodium borohydride as a catalyst support material in the hydrolysis
Yazar: AYŞE YELDA DEMİR
Danışman: PROF. DR. HALİL DEMİR
Siirt Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering
Dizin: Yeşil kimya = Green chemistry

Özet:
Artan nüfus ile birlikte enerji talebi artmaktadır. Genellikle bu enerji fosil yakıtlardan 
sağlanmaktadır. Fosil yakıtların rezervlerinin kısıtlı olması ve çevreye zararlı olmasından dolayı yenilebilir enerjilere olan talepte son zamanlarda ciddi bir artış vardır. Hidrojen enerjisi, kullanıldığında yan ürün su olarak elde edildiğinden dolayı yenilebilir enerjiler arasında en en avantajlı olanıdır. Hidrojen birçok farklı yöntem ile taşınmaktadır Sodyum borhidrür iyi bir hidrojen taşıyıcısıdır. Sodyum borhidrürün hidrolizinden  hidrojen elde edilirken genellikle soy metaller kullanılmaktadır. Soy metaller hem doğada az bulunulmakta hem de oldukça pahalıdır. Bu sebeple doğada daha çok bulunan ve ucuz olan katalizörler veya soy metaller destek malzemesi olarak kullanılmaktadır. 
Bu çalışmada, Siirt fıstığının yeşil yaprağı ekstraktından yeşil sentez yöntemi ile demiroksit 
nanopartikül (FeO)'leri sentezlenmiş ve sodyum borhidrür hidrolizinde katalizör olarak kullanılacak Ru ve Co nanoparçacıklarına destek malzemesi olarak kullanılmıştır. Sentezlenen nanoparçacık katalizörlerinin yapısı ve karakterizasyonu SEM, EDX, XRD ve TEM cihazlarıyla gerçekleştirilmiştir. Sodyum borhidrür  hidrolizinde NaOH konsantrasyonu, NaBH4 konsantrasyonu, katalizör miktarı ve sıcaklık parametrelerinin etkisi incelenmiştir. Sodyum borhidrür hidrolizinin kinetiği n. derece kinetik model ile tespit edilmiştir. 
FeO destekli Ru ve Co katalizörlerinin sodyum borhidrür hidrolizinde yüksek aktivitelere sahip olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Energy demand increases with the increasing population. Generally, this energy is provided from 
fossil fuels. There has been a serious increase in the demand for renewable energies recently due to the 
limited reserves of fossil fuels and their harm to the environment. Hydrogen energy is the most 
advantageous among renewable energies because it is obtained as by-product water when used. Hydrogen 
is transported by many different methods. Sodium borohydride is a good hydrogen carrier. When obtaining 
hydrogen from the hydrolysis of sodium borohydride, noble metals are generally used. Noble metals are 
rare in nature and very expensive. For this reason, catalysts or noble metals, which are more abundant in 
nature and cheaper, are used as support materials.
In this study, iron oxide nanoparticles (FeO) were synthesized from the green leaf extract of Siirt 
pistachio by the green synthesis method and were used as support material for Ru and Co nanoparticles to 
be used as catalysts in sodium borohydride hydrolysis. The structure and characterization of the synthesized 
nanoparticle catalysts were carried out with SEM, EDX, XRD and TEM devices. The effects of NaOH 
concentration, NaBH4 concentration, catalyst amount and temperature parameters on sodium borohydride 
hydrolysis were examined. Kinetics of sodium borohydride hydrolysis n. The degree was determined by 
the kinetic model. It has been determined that FeO supported Ru and Co catalysts have high activities in 
sodium borohydride hydrolysis.