Whitehead felsefesinde din ve bilim ilişkisi
Relation of religion and science in Whitehead`s philosophy
Yazar: FATİH ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. MURTAZA KORLAELÇİ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Felsefe Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2000
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Bilim = Science ; Din = Religion ; Felsefe = Philosophy ; Tanrı = God ; Whitehead, Alfred North = Whitehead, Alfred North

Özet:
Özkan, Fatih, Whitehead Felsefesinde Din ve Bilim İlişkisi, Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Prof. Dr. Murtaza Korlaelçi, V-81 s. TEZ ÖZETİ Whitehead, Din ve Bilimle sıkı bir ilişki içerisinde felsefe yapmış olmakla seçkin bir konuma sahiptir. Bu suretle felsefe yapmayı, insan ruhunun en etkin ve faydalı bir aktivitesi olarak kabul eder. Bizim realite ile olan ilişkimiz, tikel olguların deneyiminde ve sübjektif varlığın hazımdadır. Bunların ilkinden bilim sonrakinden din neşet etmektedir. Deneyimin kaba olgularının zihinsel olarak doğrulanması bilimin esasını oluşturur. Gerçeğin bu tarzda araştırılmasında, dini düşünceye uygun parelellikler vardır. Ancak bilimde, dinde olduğu gibi öznel olgularla değil, nesnel olgularla ilgileniriz. Dinde, gerçekliği, duyumların tikelliğinde ve yalnız felsefe tarafından sağlanan kavramlarda araştırırız. Soyut genelleme ve hissi kavrayış eğilimlerinden her ikisi de insan tabiatında mevcuttur. Bunlar bilimle dini birbirinden ayıran zıt karakterlerdir. Bunlar birbiriyle uzlaştırılmadıkça yaşamda birşeyler eksik kalacaktır. Yalnız bilimle edinilen bilgi, değerden yoksun olacak; öte yandan, bilgisiz bir dinle edinilen değer de gerçeklikten yoksun olacaktır. Biz, akıl sahibi varlıklar olarak bu alanlardan yalnız biriyle tatmin olamayız.

Abstract:
Özkan, Fatih, Whitehead Felsefesinde Din ve Bilim İlişkisi, Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Prof. Dr. Murtaza Korlaelçi, V-81 s. ABSTRACT Whitehead has the great distinction of making philosophy closely associated with both science and religion. He has thereby made philosophy a highly effective and useful activity of the human spirit Our contact with reality is in the experience of particular fact and in the enjoyment of subjective being. Science arose out of the former and religion out of the latter. The demand for intellectual justification for the brute facts of experience is at the root science. This demand and the corresponding devotion to truth are fit parallels of religious sentiments. Only in science we are concerned with objective facts and not with subjectivity, which is the concern of religion. In religion we seek to realize, in the particularity of feeling, the general conceptions which can properly be provided by philosophy alone. The tendency towards abstract generalizition and the tendency towards emotional realizition are both present in the human spirit They are somewhat opposed in character, dividing science from religion. Unless they are reconciled and fused together, life is sure to suffer from inner deficiency. Merely with science, we get knowledge without value, and with unenlightened religion we get value without truth. But rational beings that we are, we can be satisfied with neither alone..EC YttVKüüKtf İM WT#