Pamuk/poliester karışımı OE rotor iplik özelliklerinin tahmin edilmesi ve karışımının optimizasyonu
Prediction of cotton/polyester blended OE rotor yarn properites and optimization of blending
Yazar: PINAR DURU BAYKAL
Danışman: DOÇ. DR. OSMAN BABAARSLAN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Deney tasarımı = Experimental design ; Lif karışımları = Fiber blends ; Lifler = Fibers ; Pamuk = Cotton ; Poliesterler = Polyesters ; İplik özellikleri = Yarn properties

Özet:
oz DOKTORA TEZİ PAMUK/POLIESTER KARIŞIMI OE ROTOR İPLİK ÖZELLİKLERİNİN TAHMİN EDİLMESİ VE KARIŞIMIN OPTİMİZASYONU Pınar DURU BAYKAL ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ENDÜSTRİ MÜHENDSİLİĞİ ANABİLİM DALI Danışman : Doç. Dr. Osman BABAARSLAN Yıl: 2003, Sayfa: 211 Jüri : Doç. Dr. Osman BABAARSLAN : Prof. Dr. Erhan KIRTAY : Prof. Dr. RTuğrul OĞULATA : Doç. Dr. Rızvan EROL : Yrd. Doç. Dr. S. Noyan OĞULATA Tekstil ürünlerinin estetik özelliklerini geliştirmek ve performanslarım artırmak için farklı türde lifler karıştırılarak kullanılmaktadır. Böylece karışımdaki liflerin arzu edilen özellikleri biraraya getirilebilmektedir. Doğal ve yapay lif karışımları; rahatlık, konfor, kolay bakım özellikleri gibi avantajlara sahiptirler. Ayrıca bu tür karışımlar, ürün çeşitliliği ve rekabet olanakları da sağlamaktadır. Bu çalışmada, tekstilde çok yaygın olarak kullanılan pamuk / poliester karışımları incelenmiş, belirli hammadde özellikleri için lif karışım oranı ve iplik numarası faktörleri ile karışım ipliklerinin kalite özellikleri tahmin edilmeye çalışılmıştır. Lif karışımlarının oluşturulması ve tasarım noktalarının belirlenebilmesi için deneysel tasarım tekniklerinden simpleks kafes tasarım tekniği kullanılmıştır. Belirlenen oranlarda karışım şeritleri hazırlanmış, bu şeritlerden laboratuvar tipi bir üniteli rotor iplik eğirme makinasmda (quickspin) beş farklı numarada rotor iplikleri üretilmiş ve bu ipliklerin test edilen kalite özellikleri tepki değişkenleri olarak incelenmiştir. Lif karışım oranlan karışım değişkenleri, iplik numarası ise proses değişkeni olarak alınmış ve proses değişkeni içeren karışım problemlerinde tepki değişkenlerinin tahmin edilebilmesi için birleştirilmiş model tekniği kullanılarak, karışım-proses çapraz tasarım yapılmıştır. Design-Expert paket programı kullanılarak, her bir tepki değişkeni için ayrı ayrı regresyon modelleri oluşturulmuştur. Anahtar kelimeler : Lif Karışımları, OE Rotor İplikleri, Karışım İplik Özellikleri, Karışımın Optimizasyonu, Deneysel Tasarım. j IV

Abstract:
ABSTRACT PhD THESIS PREDICTION OF COTTON/POLYESTER BLENDED OE ROTOR YARN PROPERTIES AND OPTIMIZATION OF BLENDING Pınar DURU BAYKAL DEPARTMENT OF INDUSTRIAL ENGINEERING INSTITUTE OF NATURAL AND APPLIED SCIENCE UNIVERSITY OF ÇUKUROVA Supervisor : Assoc. Prof. Dr. Osman BABAARSLAN Year: 2003, Pages: 211 Jury : Assoc. Prof. Dr. Osman BABAARSLAN : Prof. Dr. Erhan KIRTAY : Prof. Dr. RTuğrul O?ULATA : Assoc. Prof. Dr. Rızvan EROL : Ass. Prof. Dr. S. Noyan O?ULATA Blending of different fibers is done to enhance the performance and improve the aesthetic qualities of the fabric. Thus, the more desirable features of the constituent fibers in blending can be incorporated. Blended yarns from natural and man-made fibers have the particular advantage that they successfully combine the properties of both fiber components, e.g. comfort in wear with easy-care properties. These advantages also enable variety of products and a good market position. The aim of this study is to predict quality features of cotton / polyester blended rotor yarns with parameters of blend ratios and yarn count. An experimental design procedure is used to determine the mixture ratios of the fibers. Simplex lattice design with two replications is used for this study. Prepared cotton / polyester blended slivers were used to produce rotor yarns with five different counts on a laboratory type rotor spinning machine (quickspin). The response variables of interest are quality properties of blended yarns. The usual approach to analyzing of mixture experiments included process variables is to fit the combined model. In this study, mixture-process crossed model with two mixture components and one process variable that is yarn count was used to predict response variables. All calculations were performed on the software named Design-Expert. Key Words : Fiber Blends, OE Rotor Yarns, Blended Yarn Properties, Optimization of Blending, Experimental Design. V