Farklı kullanım amaçlarına yönelik bazı vişne genotiplerinin fiziko-kimyasal karakterizasyonu
Physico-chemical characterization of some sour cherry genotypes for different uses
Yazar: ÇİĞDEM TERLER DOĞAN
Danışman: PROF. DR. YASEMİN EVRENOSOĞLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı / Meyve Yetiştirme ve Islahı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Fenoller = Phenols ; Kimyasal analiz = Chemical analysis ; Organik asitler = Organic acids ; Pomoloji = Pomology ; Vişne = Morello cherry

Özet:
Ülkemiz, farklı kullanım amaçları doğrultusunda değerlendirilme imkanına sahip olan bir çok genotipe ev sahipliği yapmaktadır. Her meyve türünde çok sayıda genotip, birçok yönüyle değerlendirilerek yetiştiricilikte kullanımlayı beklemektedir. Bu çalışma 3 farklı vişne genotipinin pomolojik ve kimyasal özelliklerini ve bazı kalite değerlerini tespit etmek amacıyla yürütülmüştür. Olgunluk döneminde toplanmış vişnelerin kimyasal ve pomolojik analizleri yapılmıştır. Çalışma kapsamında, çeşitlerin meyve ağırlığı (g), meyve eni (mm), meyve boyu (mm), çekirdek ağırlığı (g), meyve sap eni ve boyu (mm), meyve eti ağırlığı (g), meyve eti oranı (%), meyve eti ve kabuk renk ölçümleri (L, a, b, C ve h°) yapılmıştır. Ayrıca, Ph, SÇKM (%), toplam fenolik madde, toplam flavonoid, fenolik bileşikler, antioksidan kapasite, C vitamini, organik asit ölçümleri ve şeker tayini yapılmıştır. 
Çalışma sonucunda seçilen vişne genotiplerinde meyve ağırlıkları 2,818-4,512 g, meyve enleri 16,943-18,460 mm, meyve boyları 13,848-17,459 mm, meyve eti oranı % 90,942-94,097 çekirdek ağırlıkları 0,2548-0,3686 g arasında değiştiği belirlenmiştir. Ayrıca SÇKM değerleri % 12,280-20,480, meyve kabuğu renk değerlerine ait L değeri 18,469-20,655, a değeri 12,322-28,737, b değeri 1,1156-6,618, C değeri 12,177-29,506, ºh değeri 5,150-12,851, meyve eti renk değerlerine ait L değeri 18,430-22,038, a değeri 18,371-23,396, b değeri 2,189-8,074, C değeri 18,379-24,932 ve h değeri 6,679-18,97 arasında değişiklik gösterirken, pH değerleri 2,462-2,628, C vitamini içerikleri 3,314-3,782 mg/100g, toplam fenolik madde içerikleri 424,5-563,1 mg gallikasit/L ve antioksidatif kapasiteleri % 64,400-86,000 mg kateşin/L, malik asit 85,820-86,340 mg/L, oksalik asit 3,060-4,660 mg/L, sitrik asit 5,240-5,948 mg/L, klorogenik asit 7,636-8,800 mg/L, elajik asit 9,060-10,040 mg/L, kuersetin 5,400-5,800 mg/L toplam şeker % 9,6860-15,4240, fruktoz %4,4480-6,2520, glikoz  %5,4720-9,1600 arasında değişmiştir.

Anahtar Kelimeler: Vişne, Genotip, Pomoloji, Eskişehir, Prunus cerasus

Abstract:
Our country is home to many genotypes that have the opportunity to be evaluated for different purposes of use. A large number of genotypes in each fruit species are expected to be used in cultivation by evaluating many aspects.This study was carried out to determine the pomological and chemical properties and some quality values of 3 sour cherry genotypes. Within the scope of the study, fruit weight (g), fruit width (mm), fruit length (mm), seed weight (g), fruit stem width and length (mm), fruit pulp weight (g), fruit pulp ratio (%) Flesh and skin color measurements (L, a, b, C and h°) were measured. In addition, pH, SSKM(%), total phenolic substance, total flavonoid, phenolic compounds, antioxidant capacity, vitamin C, organic acid measurements and sugar determination were made.
As a result of the study, it was determined that the fruit weights of the selected sour cherry genotypes ranged between 2.818-4.512 g, fruit widths of 16.943-18,460 mm, fruit lengths of 13,848-17459 mm, fruit pulp ratio % 90,942-94,097 and kernel weights of 0.2548-0.3686 g. In addition, SÇKM values are 12,280-20,480%, L value of fruit skin color values is 18,469-20,655, a value is 12,322-28,737, b value is 1.1156, C value is 12,177-29.506, h value is 5,150-12,851, fruit flesh color values are L value 18,430-22.038, a value 18.371-23.396, b value 2.189-8.074, C value 18.379-24.932 and °h value varied between 6.679-18.97, pH values 2,462-2.628, vitamin C content 3.314-3.782 mg/100g, total phenolic substance contents 424.5-563.1 mg gallic acid/L and their antioxidative capacity determined between 64.400-86,000 mg catechin/L, malic acid 85,820-86,340 mg/L, oxalic acid 3,060-4.660 mg/L, citric acid 5,240-5,948 mg/ L, chlorogenic acid 7,636-8,800 mg/L, ellagic acid 9,060-10,040 mg/L, quercetin 5,400-5,800 mg/L total sugar 9,6860-15.4240 %, fructose 4,4480-6,2520 %, glucose 5.4720-9.1600%.

Keywords: Cherry, Genotype, Pomology, Eskişehir, Prunus cerasus