Engelsiz akıllı ulaşım modeli: İzmir ili için bir uygulama
A barrier-free intelligent transportation model: An application for İzmir province
Yazar: NUR ERDEM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM UZUN ARAZ
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Endüstri Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Akıllı kentler = Smart cities ; Benzetim = Simulation ; Endüstri 4.0 = Industrial 4.0 ; Engelsiz kent = Barrier-free city ; Ulaşım modelleri = Transport models ; Veri madenciliği = Data mining

Özet:
Akıllı şehir, son zamanlarda önemi gittikçe artan bir yaklaşım olarak, hem ülkemizde hem de dünyada ön plana çıkmaktadır. Belediyeler ve çeşitli kamu kurumları, tüm insanlara daha iyi yaşam alanları oluşturmak amacıyla, akıllı şehir uygulamalarından faydalanmaktadır. Kamu kurumları, toplumda sosyal eşitlik sağlayabilmek amacıyla, öncelikli olarak engelli bireylere yönelik olarak projeler gerçekleştirmektedir. Bu çalışmada, İzmir ili içerisinde toplu taşıma hizmeti veren belediye otobüslerinin engelli bireylere verdiği ulaşım hizmetinin iyileştirilmesi, engelli bireylerin ulaşım imkânlarının ve konforlarının artırılmasına yönelik yapılabilecek uygulamalar araştırılmıştır. Engelli bireylerin ulaşım süreçleri, yalın üretim yöntemlerinden faydalanılarak analiz edilmiş ve süreçteki israflar tespit edilerek, yatırım gerektiren uygulamalar belirlenmiştir. İsrafların önlenmesi için gerekli görülen yatırımlar, ESHOT Genel Müdürlüğü tarafından adet olarak sınırlandırılmıştır. Bu yatırımların, hangi otobüs hatlarına ve hangi duraklara yapılması gerektiği; akıllı şehir uygulamalarından, veri madenciliği yönteminden ve simülasyon uygulamasından faydalanılarak araştırılmıştır. Akıllı kartlardan alınan yolcu biniş verileri, veri madenciliği tekniği ile analiz edilerek engelli yolcuların kullandığı duraklar ve otobüs hatları, üç sınıfa ayrılmıştır. Sınırlı yatırım adetleri doğrultusunda, yatırımın yapılacağı otobüs hatları ve duraklar için, bu sınıfların niteliklerine göre yatırım atama işlemi gerçekleştirilmiştir. Söz konusu yatırımların fayda analizini gerçekleştirmek amacıyla, ulaşım modelinin mevcut durumu, belirlenen pilot bölge baz alınarak, simülasyon uygulaması ile modellenmiştir. Belirlenen yatırımlar için alternatif senaryolar oluşturularak, bu senaryoların simülasyon modeli üzerinde deneyleri gerçekleştirilmiş ve istatistiksel yöntemlerle karşılaştırması yapılmıştır. Son olarak, analiz sonuçlarına göre yatırım uygulaması önerisinde bulunulmuştur.

Abstract:
Smart city has come to the fore as an approach that has recently gained importance in our country and in the world. Municipalities and various public institutions benefit from smart city applications to create better living spaces for all people. In order to provide social equality in the society, public institutions carry out projects primarily for disabled individuals. In this study, the applications that can be made to increase the transportation opportunities and comfort provided by the public transportation buses for the disabled people in Izmir province have been investigated. The transportation processes of the disabled individuals have been analyzed by using lean production methods and the applications requiring investment have been determined by identifying the wastes in the process. Investments that are considered necessary to prevent wastes have been limited in quantity by ESHOT General Management. These investments that shall be implemented on which bus lines and which bus stops have been researched by using smart city applications, data mining method and simulation application. The data obtained from the smart cards have been analyzed by data mining methods and the bus lines and stops used by the disabled passengers have been divided into three different classes by predetermined qualifications The location and lines where the investment will be made are assigned according to the qualifications of these classes by considering the planned investment numbers. The current state of the transportation model has been modelled by simulation application based on the determined pilot region to perform the benefit analysis of the present investments. Alternative scenarios have been created for the determined investments, and these scenarios have been tested on the simulation model and compared with the statistical methods. Finally, investment application suggestions have been made according to analysis results.