Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının dünyanın yapısı konusundaki kavram yanılgılarının belirlenmesi /
Yazar: NUMAN BULUT
Danışman: DOÇ. DR. FİSUN AKŞİT
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Kavram yanılgısı = Misconception ; Kavram öğretimi = Concept teaching ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretmen yetiştirme = Teacher training

Özet:
Coğrafya öğretiminin amacı öğrencilere dünyayı tanıtmak ve öğrencilerin doğayı anlamasına yardımcı olmaktır. Bu bağlamda öğrencilerin doğada olan olaylar ve dünyanın yapısı ile ilgili anlama seviyelerinin tespit edilmesi, eğitimcilerin bu kavramları ne kadar öğretebildiğinin anlaşılmasına katkı sağlayabilir. Bunun yanında öğrencilerin bu konular hakkında ne gibi kavram yanılgılarına sahip olduğunun belirlenmesi ve bu konuda daha etkili programlar hazırlanmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir. Kavram öğretiminde eğitimciden kaynaklanan çeşitli problemler olduğu gibi öğrenciden ve ders materyalinden de kaynaklanan problemlerle de karşılaşılabilmektedir. Bu bağlamda araştırmada öncelikle, kavramları öğrenme aşamasında öğrenciden ve ders kitaplarından kaynaklanan 'kavram yanılgısı' ve "anlama güçlükleri" sorunu üzerine durulmuştur. Bu bilgiler ışığında araştırma, Sosyal Bilgiler Öğretmenliği programı öğrencilerinin, Genel Fiziki Coğrafya dersinin "Dünyanın Yapısı" konusunda yer alan "deprem", "kayaç", "levha", "levha hareketi", "epirojenez" ve "orojenez" kavramları hakkında, anlama seviyelerini ve kavram yanılgılarını ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır. Betimsel tarama modeli çerçevesinde tasarlanan bu çalışma 2013-2014 eğitim-öğretim yılında Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği programının 2., 3. ve 4. sınıflarında öğrenim gören 100 öğretmen adayı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri "Kavram Görüşme Formu" ile toplanmıştır. Elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda öğretmen adaylarının, yukarıda adı geçen kavramlar hakkında çok sayıda kavram yanılgısına ve anlama güçlüklerine sahip oldukları tespit edilmiştir. Araştırmanın son bölümünde bu kavram yanılgıları ve anlama güçlüklerinin olası sebepleri üzerine görüşler belirtilerek, kavram yanılgılarının giderilmesine ilişkin olarak eğitimci ve programcılara çeşitli öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler Öğretmenliği, Öğretmen Adayı, Dünyanın Yapısı, Kavram Yanılgısı.

Abstract:
The aim of teaching geography is to promote structure of earth to students and  help them understand it. In this context, determining students' level of understanding structure of earth and events in the nature can contribute to understand how teachers can teach these concepts. In addition, it is thought that determining what misconceptions students have can help producing more effective programs and teaching processes. As in teaching concepts there are some problems arising from the teacher, problems connected with students and course materials can be encountered. So in the research, the problems of "misconception" and "understanding difficulties" arising from students and course books are firstly pointed. In the lights of this information, the research was conducted on the purpose of finding out the Social Sciences Teaching program students' the misconceptions and understanding level of the concepts of  "orogeny", "epeirogenesis", "plate tectonıcs", "earthquake", "plate" and "rock" which are in the subject of " the earth structure" of the General Physical Geography course. The study, which was designed in the frame of descriptive survey model, was carried out with 100 teacher candidates who study in the second, third and fourth grades of Social sciences Teaching in the RTE University Faculty of Education  in 2013-2014 academic year. The research data was collected by "the concept interview form" and was analyzed with descriptive analyze method. As a result of the  research, it is identified that  prospective teachers have many misconceptions and understanding difficulties in the concepts mentioned above. In the last part of the research, by expressing opinions about this misconceptions and understanding difficulties, some recommendations were offered to the programmer and educators in terms of removing misconceptions.  

Keywords: Social Studies Teacher, Teacher Candidate, The Earth Structure, Misconception.