Farklı anaçların aşılı hıyarlarda (Cucumis sativus L.) bitki gelişimi, verim ve meyve özelliklerine etkileri
The effects of different rootstock on plant growth, yield and fruit properties in grafted cucumber (Cucumis sativus L.)
Yazar: ERDAL DAMAR
Danışman: DOÇ. DR. İLKNUR SOLMAZ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma Mardin ilinin Kızıltepe ilçesinde Salkım köyünde bulunan plastik sera koşullarında yürütülmüştür. Şampiyon Menderes Fı ile Solo Fı hıyar çeşitleri dört adet (Nun 9075 Fı, Acar Fı, Zorba Fı, TZ 148 Fı) türler arası Cucurbita hibrit (Cucurbita maxima × Cucurbita moschata) anacı üzerine aşılanmış ve aşısız hıyar çeşitleri de kontrol olarak kullanılmıştır. Aşılamanın çiçeklenme süresi, bitki boyu, ana gövde çapı ve boğum sayısı gibi bitki büyüme parametreleri, verim ile bazı meyve özellikleri (meyve sayısı, meyve ağırlığı, meyve çapı, meyve boyu) üzerine etkileri araştırılmıştır.
Çalışmada yer alan hıyar çeşitlerinden Solo Fı, Şampiyon Menderes Fı'e göre daha güçlü bitki gelişimine sahip olmuştur. Verim bakımından Nun 9075 Fı ve Zorba Fı anaçları öne çıkarken, Zorba Fı anacı üzerine aşılı Şampiyon Menderes Fı çeşidinde en yüksek verim (10.55 kg/m2) elde edilmiştir. Zorba Fı anacı meyve sayısı ve meyve ağırlığı bakımından, Nun 9075 Fı anacı ise meyve çapı ve meyve uzunluğu bakımından en yüksek değerlere sahip olmuştur. Meyve ağırlığı bakımından Acar Fı anacı üzerine aşılı Solo Fı çeşidi en yüksek değere (211.63 g) sahip olurken, meyve çapında Nun 9075 Fı anacı üzerine aşılı Solo Fı çeşidi en yüksek değere (40.16 mm) sahip olmuştur. Araştırma bulgularına göre, hem bitki büyüme parametreleri hem de meyve özellikleri bakımından kabak anaçları üzerine aşılama, kontrole (aşısız) göre daha iyi sonuçlar göstermiştir.

Abstract:
This study was carried out under plastic greenhouse conditions in Salkım village in Kızıltepe district of Mardin province. Şampiyon Menderes Fı and Solo Fı cucumber varieties were grafted onto four (Nun 9075 Fı, Acar Fı, Zorba Fı, TZ 148 Fı) inter-specific hybrid Cucurbita (Cucurbita maxima × Cucurbita moschata) rootstocks and ungrafted cucumber plants were used as control. The effects of grafting on plant growth parameters such as days to flowering, plant height, main stem diameter and number of nodes and some fruit characteristics (fruit number, fruit weight, fruit diameter, fruit length) were investigated. Among the cucumber varieties used in the study, Solo Fı had stronger plant growth than Champion Menderes Fı. In terms of yield, Nun 9075 Fı and Zorba Fı rootstocks were superior, the highest yield (10.55 kg / m2) was found in Champion Menderes Fı grafted on Zorba Fı rootstock.  Zorba Fı rootstock had higher values in terms of the number of fruit and fruit weight while, Nun 9075 Fı rootstock had the highest values in fruit diameter and fruit length. In terms of fruit weight, Solo Fı grafted on Acar Fı rootstock had the highest value (211.63 g), while Solo Fı variety grafted on Nun 9075 Fı rootstock had the highest value (40.16 mm) in fruit diameter. According to the findings of the study, both in terms of plant growth parameters and fruit characteristics grafting on Cucurbita rootstocks showed better results than control (ungrafted) plants.