Ipard fonlarının kırsal kalkınmaya olan etkisi: Konya ili örneği
The effect of ipard funds on rural development: The province of Konya
Yazar: KAAN AKÇİL
Danışman: PROF. DR. HALDUN SOYDAL
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Bölgesel kalkınma = Regional development ; Ekonomik kalkınma = Economic development ; Kırsal kalkınma projesi = Rural development project ; Planlı kalkınma = Planned development

Özet:
Kırsal ve kentsel alanda yaşayan insanların refahlarının karşılaştırması ve benzer refah düzeylerinde yaşamın devamlılığının sağlanması sıklıkla çalışmalara konu olmuştur. Bu çalışmalar kapsamında kırsalda ikamet eden insanların yaşam standartlarını iyileştirmek ve gelirlerini artırmak amacıyla çeşitli kırsal kalkınma politikaları önerilmiş ve geliştirilmiştir. Bu çerçevede Türkiye'de kırsal kalkınma politikaları beş ayrı döneme ayrılabilmektedir. Bunlar; Cumhuriyetin kuruluş aşaması ve toparlanma dönemi içerisinde devlet desteği ile özel sektöre geçiş dönemi (1923-1929), Dünya ekonomik buhranında ve sonrasında benimsenen devletçilik ilkesinin uygulandığı dönem (1929-1938), İkinci dünya savaşı dönemi, sonrası ve çok partili döneme geçiş (1939-1959), Planlı Kalkınma Dönemi (1960-2004) ve AB'ye üyelik dönemi (2005 ve sonrası)'dir.
Avrupa Birliği adaylık süreci devam eden Türkiye'nin Avrupa'daki diğer ülkelere kıyasla kırsal kalkınma göstergeleri açısından yeterlilikleri sağlayamadığı bilinmektedir. Türkiye'nin eksikliklerinin giderilmesi ve gerekli alanlarda modernizasyon yapılabilmesi için Avrupa Komisyonu 2007–2013 döneminde IPA (Katılım Öncesi Mali Yardım) adını verdiği programlarla mali yardımlar sağlamıştır. Program aday ülkelerde bölgesel iktisadi dengesizliklerin minimize edilmesini amaçlamaktadır. Bu çalışmada Türkiye'nin kırsal kalkınma politikalarını değerlendirilmiş, IPA'nın 5.bileşeni IPARD (Tarım ve Kırsal Kalkınma) fonlarının özellikle tarım sektöründeki kırsal kesime olan etkileri iktisadi anlamda incelenmiş ve faydalanıcıların beyanları doğrultusunda etki değerlendirmeleri yapılmıştır. Etki değerlendirmeleri; ekonomik, sosyo-kültürel, çevresel ve teknolojik olarak gerçekleştirilmiştir. Etkilerin ölçümünde likert ölçeklerinden yararlanılmıştır. Anketler Konya il sınırları içerisinde yatırımlarını gerçekleştirmiş, yatırım sürecini tamamlamış ve Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK)'ndan birinci dönem (2011-2016) içerisinde destek almış kişilerle yapılmıştır.

Abstract:
Comparing the welfare of people living in rural and urban areas and ensuring the continuity of life at similar welfare levels have often been the subject of studies. Within the scope of these studies, various rural development policies have been proposed and developed to improve the living standards of people residing in rural areas and increase their incomes. In this context, in Turkiye rural development policies can be divided into five different periods. These; the period of transition to the private sector with state support during the establishment phase of the republic and the recovery period (1923-1929), The period in which the principle of statism is implemented during and after the world economic crisis (1929-1938), During  the period of Second World War, and then transition to a multi-party system (1939-1959), Planned Development Period (1960-2004), and EU membership period (2005 and later).
Turkiye which the country that European Union candidacy process continues, known that it cannot provide the qualifications in terms of rural development indicators compared with the other countries in Europe. The European Commission provided a financial aid under a single program called IPA (Pre-Accession Financial Assistance) for 2007-2013 period to make up the deficiencies of Turkiye and to make modernization in the necessary areas. The program aims to minimize regional economic imbalances in candidate countries. Within the scope of this study, Turkiye's rural development policies are discussed, effects of the 5th component if IPA which is called IPARD funds especially on rural areas in agricultural sector are examined in economic terms and impact assessments were made in line with the statements of the beneficiaries. Impact assessments were carried out in terms of economic, socio-cultural, environmental, and technological. Likert scales were used to measure the effects. The surveys were conducted with people who made their investments within the provincial borders of Konya, completed the investment process, and received support from the Agriculture and Rural Development Support Institution (TKDK) in the first period (2011-2016).