Isparta Darıdere havzası meralarında kuru ot verimi ve botanik kompozisyonun belirlenmesi üzerine bir araştırma
A study on the determination of hay yield and botanical composition of pastures in Isparta Darıdere watershed
Yazar: KAMİL KILIÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET ALPER BABALIK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Mera = Pasture ; Mera bitkileri = Pasture plants ; Otlatma = Grazing

Özet:
Bu araştırma Isparta ili Merkez ilçe sınırları içerisinde yer alan Darıdere Havzası mera alanlarında 2011 ? 2012 yıllarında yürütülmüştür. Çalışmada bölgenin doğal meralarında yer alan bitki türleri, mera bitkilerinin toprağı kaplama durumları, meraların verim durumları ve ıslah çalışmalarına ışık tutacak yöresel ekolojik özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.

Araştırmada materyal olarak Isparta ili sınırları içerisinde yer alan, 1569 metre ortalama yükseltiye ve % 58 ortalama eğime sahip Darıdere havzasının kuzey ve güney bakılara sahip orman içi ve orman kenarı mera alanları araştırma alanı olarak belirlenmiştir.

Çalışma materyali olarak belirlenen bu mera alanlarında devamlı otlatma yapılmakta olup, araştırma bölgesi Davis (1964 ? 1985) tarafından Türkiye Florası?nda kullanılan karelaj sistemine göre C3 karesine girmektedir. Araştırma alanındaki mera vejetasyonunun özelliklerini saptamak amacıyla arazide mera vejetasyonu kantitatif özelliklerini belirleme yöntemlerinden transekt ve quadrat metotları kullanılmıştır.

Toprakların fiziksel ve kimyasal özellikleri farklı bakılara sahip mera kesimlerine göre çok belirgin fark göstermemiş, her iki bakıda da tekstür sınıfı kumlu balçık olarak belirlenmiştir. Organik madde miktarlarının % 4.20 ile % 5.80, kireç miktarlarının % 3.92 ile % 5.10, pH?ların 6.75 ile 6.94, hacim ağırlıklarının 1.187 gr/cm3 ile 1.218 gr/cm3 arasında değiştiği tespit edilmiştir.

Mera alanlarında 41 familyaya ait 190 bitki taksonu tespit edilmiştir. En fazla taksona sahip familyalar 36 takson ile Fabaceae, 21 takson ile Caryophyllaceae ve 17 takson ile Asteraceae olarak belirlenmiştir. Bitki ile kaplı alan ortalama % 26.65 olarak tespit edilmiştir. Çalışma sahası bitki örtüsünün botanik kompozisyonunu % 48.59 buğdaygillerin, % 22.70 baklagillerin ve % 28.71 diğer familyalara giren bitki taksonlarının oluşturduğu saptanmıştır. Topraküstü biomas miktarı ortalaması 368.76 kg/da olarak belirlenirken, toprakaltı biomas miktarı ise 545.03 kg/da olarak tespit edilmiştir. Mera durumu ?orta? olarak belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Darıdere havzası, mera vejetasyonu, toprak özellikleri, botanik kompozisyon, ot verimi.

Abstract:
This study was conducted in the pasturelands of Darıdere Watershed in Isparta in Turkey during 2011 and 2012. This research includes the study of the types of plants in the natural pasturelands, the plant cover, the fertility of the pasturelands and other ecological attributes that can help restoration efforts.The research site consisted of the pasturelands in forest openings in the Darıdere Watershed that have South and North aspects. This area is at an average altitude of 1569 m and has 58% average slope. 

This research site coincides with the C3 grid of Davis (1964-1985) grid system used for the Turkish Flora. There is continuous grazing in the research site. Transect and quadrant methods were used to determine the quantitative data for the vegetation on the site.The physical and chemical qualities of the soil were found not to differ substantially between the different aspects of the slopes. Both aspects have clay texture class soil. It was also found that the organic material contents of the soil varied between 4.20% and 5.80%, lime content varied between 3.92% and 5.10%, pH measure varied between 6.75 and 6.94 and the bulk density varied between 1.187 g/cm3 and 1.218 g/cm3. 

190 plant taxa that belonged to 41 different families were identified in the research site. The families that have the most taxa in the site are Fabaceae with 36 taxa, Caryophyllaceae with 21 taxa and Asteraceae with 17 taxa. The plant cover ed area was calculated at 26.65%. Out of this, 48.59% was found to belong to Poaceae, 22.70% was found to belong to the Fabaceae, and 28.71% was found to belong to other families. The average above ground biomass was calculated at 368.76 kg/da and the average underground biomass was calculated at 545.03 kg/da. Range condition was determined to be ?medium?.

Keywords: Darıdere watershed, rangeland vegetation, soil properties, botanical composition, hay yield