Arap edebiyatında emâlî kitapları
Al-emali books in Arabic literature
Yazar: DICKY RACHMAT PAUJI
Danışman: DOÇ. DR. KEMAL TUZCU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Arap edebiyatı = Arabian literature ; Arapça = Arabic ; Dilbilgisi = Grammar ; Dilbilim = Linguistics ; Edebiyat = Literature ; Emali = Emali ; Kitaplar = Books

Özet:
el-Emâlî, imla etmek, dikte ettirmek, eklemek, yazdırmak gibi anlamlar taşımaktadır. el-Emâlî şöyle tarif edilmektedir: Bir üstadın ders alanına gelerek, ki bu mekân daha çok bir cami veya mescittir, talebeleri ile buluşması, talebelerin onun etrafına oturarak bir ders halkası oluşturması ve onun ağzından çıkan her şeyi kağıt ve kalem kullanarak yazmasıdır.  
Bu çalışma, İslam-Arap Edebiyatında bir yöntemdir. el-Emâlî özellikle sadece Ebû Alî İsmâîl b. el-Kâsim b. 'Aydûn b. Hârun b. İsâ b. Muhammed b. Salmân'a (ö. 356 H./967 M.) veya Ali el-Kâlî ile anılmaktadır. İbni Dureyd  Ta'lîk min Emâlî İbn Dureyd adlı eserinde, Ali el-Kâlî el-Emâlî'nin bir uzmanıdır şeklinde yazmaktadır. Hâlbuki Arap Edebiyatında el-Emâli kitapları hakkında tez sadece Ali el-Kâli ve İbni Dureyd'ten bahsetmemekte; 7. Yüzyıldan 14. Yüzyıla kadar Emâlî kitapları ve eserleriyle araştırarak sunmaktadır. 
el-Emâlî eserlerinin içindeki konuların %20'si Arap dili ve edebiyatı ile ilgilidir ve çoğu hadis olmak üzere hadis, fıkıh, tefsir ve karışık konular yer almaktadır. el-Emâlî diğer isimlerle İmla, Nevâdir, Meclis veya Mecâlis vd. amaçları ve yöntemleri olan güzel eserler olarak bilinmektedir. Eğitimle birlikte, el-Emâlî müslümanların geleneğinde bir sosyal toplantıdır; çünkü el-Emâlî eğitim öğretimi genellikle camilerde, mescitlerde ve bir mekân olarak medreselerde de yapılmaktadır.     
el-Emâlî müellifleri sadece Basra ve Kufe'de yetişmiş değildir. Bununla birlikte şimdiki diğer Arap, İran ve Endelus ülkelerinden de vardır, örnek olarak el-Bâğandî, es-Suheylî ve el-Kâlî (Endelus); Leys b. Sa'ad, el-Hâcib ve İbni Hacer (Mısır); ve ez-Zeccâcî (Huzistan) bunlardan birkaçıdır.

Abstract:
The meaning of el-Emâlî is to dictate, dictation, adding and to printing. el-Emâlî also can be defined as : One lecturer (ustad) come to some places to teach, the place like mosque or small place for praying, in that place he will meet the students, around the place all student is prepared with all equipment for writing like papers and pens. Lastly, all students will write everything what the teacher said with their hands. 
In the Arabic language and literature, el-Emâlî is one of methods for learning. Generally el-Emâlî is only discussed about Abî Alî İsmâîl b. al-Qâsim b. 'Aydûn b. Hârun b. İsâ b. Muhammad b. Salmân (d. 356 H./967 M.) or popularly known as Ali al-Kâlî. Like what Ibni Dureyd said in his book with the title Ta'lîk min Emâlî İbn Dureyd that Ali al-Kâlî is an expert of el-Emâlî. This thesis is not only mention about Ali al-Kâlî and Ibni Dureyd but all el-Emâlî writers and their scripts from the 7th Century until the last 14th Century.
From all el-Emâli scripts there is only 20% which associated to Arabic language and literature, the others is about hadis, fikih, tafsir and etc. Others names of el-Emâlî are Imla, Nawâdir, Majlis or Majâlis etc. from all the names of el-Emâlî, they have one purpose which is to make a great script. Along with education, el-Emâlî for the Muslim people is also a social meeting with each other because the practice of el-Emâlî generally is held at big or small mosque and also in the same place like Islamic school (Madrasah).  
The writers of el-Emâlî are not only come from Basra and Kufa. There are also writers which come from around Arabian countries and adjacent countries such as Iran and Andalucía, for example we can look from al-Bâğandî, as-Suhaylî and al-Kâlî (Andalucía); Lays b. Sa'ad, al-Hâjib and Ibni Hajar (Egypt); ve az-Zujjâjî (Huzistan).