Acil kritik yoğun bakım hastalarının retrospektif analizi
Retrospective analysis of emergency critical intensive care patients
Yazar: İMRAN SONA AYVALI
Danışman: DOÇ. DR. YAHYA KEMAL GÜNAYDIN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı / Tıp Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Kritik hastalık = Critical illness ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Amaç: Ülkemizde son yıllarda gelişme gösteren ve yeni bir yoğun bakım
ünitesi olan " Acil Kritik Bakım " birimimizi tüm yönleriyle analiz etmeyi
amaçladık.
Materyal ve metot: Çalışmamız 01.01.2016 - 31.12.2018 tarihleri arasında,
SBÜ Ankara SUAM Acil Kritik Bakım ünitesinde yatan 1658 hastada retrospektif
olarak yapıldı. Hastaların hastane otomasyon sistemi kayıtları ve dosyaları taranarak
bilgilere ulaşıldı. Çalışmamızda acil kritik bakım ünitemizde yatırılarak takip edilen
hastaların epidemiyolojik verileri, tanıları, prognozu gösteren skorları, yapılan
invaziv girişimler, mekanik ventilatör ihtiyaçları, özellikli tedaviler, mortalite
oranları, yatış süreleri, diğer servislere olan devir oranları incelendi. Mortaliteye ve
taburculuğa etki eden faktörler araştırıldı.
Bulgular: Hastaların sonlanımı taburculuk, eksitus ve diğer klinik servilerine
devir olarak 3 gruba ayrıldı. Hastaların %46,8'si AKBÜ'dan taburcu edilirken,
%34,3'ünün devir edildiği ve %18,9'unun ise eksitus olduğu saptandı. Hastaların yaş
ortancası 71 yıl olup, %43,8'si erkekti. Hastaların sonlanımı ile yaş ve cinsiyet
arasında ilişki saptanmadı (p>0,05). Hastaların %69,1'inde ek komorbidite saptanmış
olup, komorbidite ve sonlanım arasında ilişki saptanmadı (p>0,05). En yüksek
oranda taburculuk yapılan hasta grubunun ilaç intoksikasyonları nedeniyle yatırılan
hastalar olduğu (p<0,05) görülürken, en yüksek oranda eksitus olan hasta grubu ise
GİS kanamaları idi. (p<0,05) Apache – II skoru, literatür ile uyumlu olarak eksitus
olanlarda en yüksek, taburcu olan hastalarda ise en düşüktü (p<0,05). Çalışmamızda
hastaların %37'sine çeşitli girişimsel işlemler uygulandığı tespit edilmiştir. Girişim
sayısının fazla olduğu, trakeostomi ve santral katater açma işlemi uygulanan
hastalarda daha fazla oranda eksitus saptandı (p<0,05). Hastaların %38,3'üne
mekanik ventilatör (MV) desteği verildiği görülmüş olup; eksitus olan hastalarda
MV desteği anlamlı olarak fazlaydı (p<0,05). Eksitus olan hastalarda yaşayan
hastalara oranla inotrop desteği, antibiyoterapi, diyaliz ve koroner anjiyografi fazla
oranda yapıldığı görüldü. (p<0,05)
Sonuç: Acil kritik bakım üniteleri, özellikle acil kritik hastaların ihtiyacı olan
yoğun bakım desteğinin verildiği ünitelerdir. Çalışmamızda tespit ettiğimiz gibi çok
sayıda hasta acil serviste yoğun bakım yeri beklemeden ihtiyacı olan kritik bakımı
almış ve yaklaşık yarısı taburcu olmuştur. Gelişmiş birçok ülkede olduğu gibi
ülkemizde de acil kritik bakım üniteleri ilerleyen dönemlerde yaygın bir şekilde
yerini alacaktır.
Anahtar kelimeler: Kritik bakım, kritik hasta, acil servis

Abstract:
Objective: The aim of this research was to make a detailed analysis on a new
intensive care unit, the "Emergency Critical Care" unit which has evolved in our
country in recent years.
Material and Method: The study was carried out retrospectively on 1,658
patients admitted to Health Sciences University Ankar SUAM Emergency Critical
Care unit between January, 1, 2016 and December, 31, 2019. Hospital automation
system records and files of patients were reviewed. Epidemiological data, diagnosis,
prognostic scores, invasive procedures, mechanical ventilator requirements, specific
treatments, mortality rates, hospitalization duration, and rates of transfer to other
clinics were reviewed on all patients admitted to our emergency critical care unit
within the study period. Factors affecting the mortality and discharge were analyzed.
Findings: The patient endpoints were divided into 3 groups including
discharge, death and transfer to other clinics. It was detected that 46.8% of patients
were discharged from Emergency Critical Care Unit (ECCU), 34.4% were
discharged, and 18.9% died. The median age of the patients was 71 years; 43.8% of
the patients were male. There was not any association between the patient outcome
and the gender as well as the age. Co-morbidity was detected in 69.1% of the
patients; there was not any association between comorbidity and outcome (p>0.05).
The patients who have been discharged with a highest level were those admitted
because of drug intoxication (p<0.05); patients with GIS bleeding presented the
highest mortality rate (p<0.05). In line with the literature, Apache-II score was the
highest in deceased patients, and lowest in discharged patients (p<0.05). It was
detecte din the present study that 37% of patients had different interventional
procedures. Death was detected more in patients who were exposed to several
interventions such as tracheostomy and central catheter (p<0.05). Mechanic
ventilator (MV) support was provided in 38.3% of the patients; however, MV
support was significantly higher in deceased patients (p<0.05). Inotropic agent
support, antibiotherapy, dialysis and coronary angiography support was more in
deceased patients when compared with those survived (p<0.05)
Conclusion: Emergency critical care units provide intensive care support that
emergency critical patients need. As detected in this study, many patients received
the critical care thgat they need without waiting for a bed in intensive care unit;
almost half of such patients were discharged. As worldwide, emergency critical care
units would take place more in the future in our country.
Key Words: Critical care, critical patient, emergency departmen