Türkiye'de müzik teknolojisi bölümlerinin ders programlarının incelenmesi
The schedules of the music technology in Turkey
Yazar: KAZIM GÜLCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEKERİYE KAPTAN
Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Müzik = Music
Dizin: Müzik = Music

Özet:
Bu çalışma ile Türkiye'deki dört yıllık müzik teknolojileri lisans eğitiminin
içeriğinin betimlenmesi hedeflenmiş ve sunulan eğitim içerikleri birbirleri ile
değerlendirilerek betimlenmiştir. Çalışmanın başında, Türkiye'deki müzik teknolojileri
lisans eğitimi veren kurumların dört yıllık ders planlarında "müzik teorisi ve
performans" alanlarına ait derslerin "müzik teknolojileri" alanındaki derslerden daha
fazla yer tuttuğu gözleminden hareket edilerek, bu gözlem bir hipotez olarak verilmiş,
çalışmanın devamında ise hipotezin doğruluğu veya yanlışlığının ortaya çıkarılması için
bir araştırma yürütülmüştür.
Araştırma, 2015'den önce ve sonrası olmak üzere sonuçları ile birlikte iki
bölümde anlatılmaktadır. 2015 yılı öncesi için araştırmanın evreni, Türkiye'de "müzik
teknolojileri" bölümü olan veya müzik bölümleri içerisinde "müzik teknolojileri"
eğitimine ağırlık verdiğini belirten yedi üniversitenin ilgili bölümleri ile yurt dışındaki
benzer eğitim veren seçilmiş altı üniversite olmak üzere toplamda on üç kurumdan
oluşmaktadır. Araştırma, yurt içinde müzik teknolojisi veya müzik teknolojileri adları
altında programları bulunan kurumlar ile program adları müzik teknolojisi olmasa dahi,
programları incelendiğinde kapsam bakımından müzik teknolojileri eğitimi verdiği
anlaşılan ve/veya kurumun bizzat kendisi müzik teknolojileri eğitimi verdiğini internet
sitelerinde belirten bölümleri kapsamaktadır. Yurt dışındaki lisans derecesi ile müzik
teknolojileri eğitimi veren kurumlar, tezin ilgili bölümlerinde anlatılmış olan belirli
kriterlere dayanılarak seçilmiş ve ders programları ayrıntılı olarak incelenmiştir.
2015 yılı sonrası dönem içerisinde yurt dışındaki okullar 2015 yılı öncesinde
olduğu üzere halen araştırma evreni içinde kalmakla birlikte, yurt içindeki kurumlardan
birisi müzik teknolojileri eğitimine son verdiği, bir diğeri ise müzik teknolojisi alanında
eğitim vermediği araştırma bulguları ile anlaşıldığı için çalışma evreni dışarısında
bırakılmıştır.
Araştırmanın ana yöntemi, seçilmiş bölümlerin lisans seviyesi ders
programlarının içerdikleri derslerin, müzik teorisi, performans, kompozisyon, müzik
tarihi, müzikoloji/etnomüzikoloji, YÖK dersleri, müzik teknolojileri vb. ders
kategorileri altında alanlara göre sınıflandırılarak her sınıfa ait derslerin lisans programı 
vi
içerisindeki toplam kredi ağırlıkları bakımından karşılaştırmalı olarak incelenmesi
olmuştur. Aynı yöntem ile yurt dışındaki eşlenik bölümlerin ders programları da
incelenmiştir. Bu incelemeler 2015 yılı öncesi ve sonrası dönemlerin her biri için
gerçekleştirilmiş ve gerek bu iki dönemin kendi içerisinde gerekse aralarında müzik
teknolojileri programlarının benzerlik ve farkları tanımlanmıştır. Yapılan incelemeler ile
müzik teknolojisi bölümlerinde hangi derslerin verildiği, zaman içerisinde programların
yurt içinde ve dışında ne kadar değiştiklerinin betimlenmesi hedeflenmiştir. Bulgular ile
çalışmanın başında öne sürülen hipotezin doğru veya yanlışlığının ortaya çıkarılması
amaçlanmıştır.
Yukarıda anlatılan bakımlardan, araştırma betimsel ve eleştirel bir bakış açısı ile
yürütülmüştür. Araştırma bulguları, sonuçları ile birlikte bu tez çalışmasında sunulmuş;
bugünkü müzik teknolojileri programlarının gelişen teknolojilerin şekillendirmesi ile
henüz ortaya çıkarak değişip dönüşen "yaşayan organik ders programları" gibi yeni
eğitim yaklaşımları, dinamik yeni eğitim uygulamaları ve yeni rekabet koşullarında
varlıklarının sürdürülebilir olup olamayacağı geleneksel eğitimin durumu genelinde
tartışılmış; değişim sürecinde geleneksel ile yeni arasında bir geçiş adımı olarak
kullanılabileceği düşünülen alternatif bir modüler eğitim programı tasarım modeli
müzik teknolojileri lisans eğitimi özelinde önerilmiştir.
Önerilen modüler eğitim programı müzik teknolojileri lisans eğitimini zaman
bakımından iki ana evreye ayırmaktadır. Eğitimin birinci evresi, dört yıllık lisans
eğitiminin ilk yılını kapsamakta ve zorunlu ana derslerden oluşmaktadır. Bu ilk evre, şu
anda Türkiye'de mevcut olan müzik teknolojisi lisans eğitim programlarının hiçbirinde
verilmediği araştırmalar sonucunda anlaşılmış olan fakat araştırılan yurt dışı eğitim
kurumlarının hepsinde verilmekte olan temel fizik ve matematik gibi dersleri de
içerecek şekilde tasarlanmıştır. Modüler eğitim programının zorunlu derslerden oluşan
ve dört yıllık müzik teknolojileri lisans eğitiminin ilk yılını kapsayan bu ilk evresini,
geriye kalan üç yıllık eğitimi içeren ikinci eğitim evresi takip etmektedir. İkinci evrede
öğrenciler, diledikleri alanlardan diledikleri dersleri almakta özgür olup, bu derslerin
hiçbirisinin birinci evreyi başarıyla tamamlamış olmak dışında bir ön koşulu
bulunmamaktadır. Kurum için ise böylesi modüler bir programı uygularken göz önünde
bulundurulması gereken şartlar mevcuttur.
Anahtar Sözcükler: Yükseköğretim, Lisansüstü, Müzik, Program, Müzik
Teknolojileri.

Abstract:
This study aims to analyze and describe the status of four-year undergraduate
'Music Technology' curricula in Turkey in order to find out if they fit with the
hypothesis that they do not include as many music technology category courses as their
Western counterparts. The hypothesis first originated in the form of a curious idea
which had its roots in personal correspondences of the author and his foreign collegues
who were graduates from foreign music technology departments. With the curiosity
developed furthermore, after having a look at the music technology curriculums of
Turkish universities, even without making any calculations then, it was noticed that the
curriculums spared a great amount to subject areas like music theory and performance.
This resulted in structuring a research around the subject to prove or disprove the
hypothesis which led to this thesis study.
Undergraduate education in "Music Technology" and relevant curricula is
internationally one of the most overlooked subjects in terms of research, except for a
few publications."Music Technology" is an interdisciplinary field of study rather than
being "one" discipline and relates to and spans across a continuously expanding list of
areas because of the swift developments in technology resulting in newly formed
demand for music technology professionals who are able to work in these new areas.
Moreover, each new occupation develops its own techniques and methods both in
theory and practice which are to be learnt, studied and practically experienced. Music
technology curricula has to correspond to these developments and adapt itself to the fast
changing conditions in order to be able to successfully keep up with the requirements of
close tracking the overall progress. This is even a harder task to perform for countries
like Turkey because of the history of education is relatively newer than in the countries
music technology education first originated. Additionally, the new and driving
technologies generally neither are developed nor arrive here, thus become known and
gotten familiar with soon enough to adopt into our curriculums. In addition to these
challenges, there was too little written and researched over the issue. These altogether
formed the main drive and necessity to define the status of Turkish undergraduate music
technology curricula which is the main goal of this study.
viii
In order to achieve the goal of describing where undergraduate music technology
curricula currently stands, the music technology curriculums offered by seven Turkish
universities were examined thoroughly and then compared to the foreign undergraduate
music technology curriculums. The curriculums have been explored in terms of credit
allocations to develop an understanding about how much of the curriculums are in
closed contact with the recent developments in the area and the equivalent education in
selected universities in United States and United Kingdom.
In examination, an inductive calculation method was used. Firstly, the courses
that were included within the curriculums have been found out through internet survey
and each course description was read. Secondly, credit allocation of each course in the
curriculum was calculated in terms of credit weights in percentages. It become apparent
that each course was found to belong either one of the eleven areas of study that were
met during the curriculum exploration. Each of these eleven areas are called as a
"course category" through out this study. All the courses were then listed and classified
according to which course category they reside in. Then credit allocation per course
category per semester was calculated in terms of credit weights in percentages. Finally,
the results were summed up to find out the overall credit allocation per category within
the four-year undergraduate music technology education of each university.
From the above-mentioned care, the research has been conducted with a
descriptive and critical point of view. The findings of the research were presented in this
thesis study together with the results; new educational approaches such as "living
organic curricula", which are changing and transformed by the shaping of developing
technologies of today's music technology programs, dynamic new educational practices
and the situation of traditional education where assets can not be sustainable under new
competition conditions are discussed; an alternative modular training program design
model that is thought to be used as a transitional step between traditional and new in the
process of change has been proposed specifically for undergraduate education in music
technology.
The proposed modular training program distinguishes two major stages of
undergraduate education in music technology over time. The first phase of the training
covers the first year of a four-year undergraduate education and consists of compulsory
main courses. This first phase is designed to include courses such as basic physics and
mathematics, which are given at all of the currently music technology available in 
ix
Turkey that has been contracted as a result of the research is not given in any of the
degree programs, but researched overseas educational institutions. This first phase of
the modular training program, which consists of compulsory courses and covers the first
year of undergraduate education in four-year music, is followed by the second phase of
the education which includes the remaining three years of education. In the second
stage, students are free to take the courses they wish from the fields they wish, and none
of these courses have a precondition other than the successful completion of the first
stage. For the institution, there are conditions to consider when applying such a modular
program.
Key Words: Higher Education, Graduate, Music, Program, Music Technology.