Farmasötik formülasyonlardaki tasimelteon'un tasarım bazlı kalite yaklaşımına dayanarak HPLC ile analizi
Analysis of tasimelteon in pharmaceutical formulations by HPLC based on a design-based quality approach
Yazar: ELİF ÖZGE ERKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SANİYE ÖZCAN
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Analitik Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
Günümüzde Farmasötik düzenleyici kurumlar ve uzmanlarının görüşleri farmasötik kalite kontrol sisteminde sistematik yaklaşımların uygulanmasına giderek daha fazla ihtiyaç duymakta olduğudur. Kalite kontrol yöntemleri, ilaç üretiminin kalitesini güvence altına almak için kontrol stratejisinde önemli bir rol oynar. Özellikle artan kalite kontrol yöntem ihtiyacı, analiz yükü ve bazı etken maddelerin yapısı gereği uzun analiz süresine ihtiyaç sürecin daha verimli olmasını zorunlu kılmaktadır. Burada analizcinin en büyük destekçisinin istatistiki yöntemler olduğu yadsınamaz. Bu tekniklerin daha fazla uygulanabilmesi için sistematik hale gelmesi ve analizci bilgisinin desteklenemesi önemlidir.
Söz konusu çalışmada, Tasimelteon (TSM) farmasötik preparatlarda analizi için basit, hassas, yeşil ve sağlam bir yüksek performanslı sıvı kromatografisi (HPLC) yönteminin geliştirilmiştir. Kemometrik faktör tarama çalışması, yöntem performansının daha iyi anlaşılması ve geliştirilmesi için Box-Behnken tasarımı kullanılarak optimize edilen kritik yöntem parametrelerinin belirlenmesine yardımcı olmuştur. Kromatografik ayırma, mobil faz olarak metanol: fosfat tamponu (0,030 M, pH 2,5):(51:49, h/h) kullanılarak Supelco Ascentis® Express C8 (100×4,6 mm, ID, 2,7µm) 1,2 mL/dk'da gerçekleştirilmiştir. Yöntemin doğrusallığı, 10,0 ile 75,0 µg/mL konsantrasyonları için gözlenmiştir. (R2=0,999, p<0,05). Yöntemde doğrusallık çalışmaları için pik normalizasyon tekniği uygulanmıştır. Bunun için en uygun iç standart agomelatin olarak seçilmiş olup derişimi ise 33,0 µg/mL olarak uygun bulunmuştur. Doğruluk değerlendirmesi %95,9-100 aralığında elde edilmiştir. Ayrıca, çeşitli analitik yeşillik değerlendirme metrikleri kullanılarak yöntemin yeşilliği ortaya konulmuştur.

Abstract:
Today, the views of pharmaceutical regulatory and experts are that there is an increasing need for the systematic approaches in the pharmaceutical quality control system. Quality control methods play an important role in the control strategy to ensure the quality of pharmaceutical production. In particular, the increasing need for quality control methods, analysis load, and the need for long analysis times due to the nature of some active substances necessitate that the process be more efficient. It is undeniable that statistical methods are the biggest supporters of the analyst here. For the applied more, it is important that they become systematic and support analyst knowledge.
In this study, a simple, sensitive, green, and robust high-performance liquid chromatography (HPLC) method was developed for the analysis of Tasimelteon (TSM) in pharmaceutical preparations. The chemometric factor screening study helped identify critical method parameters that were optimized using the Box-Behnken design for better understanding and improvement of method performance. Chromatographic separation, Supelco Ascentis® Express C8 (100×4.6 mm, ID, 2.7µm) using methanol:phosphate buffer (0.030 M, pH 2.5):(51:49, v/v) as mobile phase and it was performed at 1.2 mL/min flow rate. Linearity of the method was observed for concentrations of 10.0 to 75.0 µg/mL (R2 = 0.999, p<0.05). The peak normalization technique was applied for linearity studies. For this purpose, the most appropriate internal standard was chosen as agomelatine, and its concentration was found to be 33.0 µg/mL. Accuracy evaluation was achieved in the range of 95.9–100%. Additionally, the greenness of the method was demonstrated using various analytical greenness evaluation metrics.