Off-pump koroner revaskülarizasyonoperasyonlarında sevofluran vedesfluran kullanımının kalp hızıdeğişkenliği yönünden karşılaştırılması
Comparison of sevoflurane and desflurane use in off-pump coronary revascularization operations in terms of heart rate variability
Yazar: ATAKAN ERKILINÇ
Danışman: UZMAN FÜSUN GÜZELMERİÇ
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğt. Ve Arş. Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2003
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Otonom sinir sisteminin kardiyovasküler dengenin düzenlenmesinde önemli bir rol üstlendiği bilinmektedir. Bu yüzden aneztezik ajanların bu sistemi nasıl etkilediklerinin bilinmesi anestezi sırasında hemodinamik dengenin sürdürülmesine büyük ölçüde yardım eder. Bu çalışmada sevofluran ve desfluranın çalışan kalpte uygulanan koroner arter revaskülarizasyon operasyonları anestezisinde kulanılmaları sonucunda oluşan hemodinamik ve otonomik etkilerin holter monitörizasyonu aracılığıyla noninvaziv bir teknik olan kalp hızı değişkenliğini (KHD) spektral analizi ile değerlendirilmesi amaçlanmıştır.  
Kalp hızının spektral analizinin değerlendirilmesinde başlıca üç ana komponent önemlidir. Bunlar low frequency (LF) high frequency(HF) ve low frequency/ high frequency (LF/HF) oranıdır. Günümüze kadar primer olarak high frequency'nin (HF) parasempatik, low frequency'nin hem parasempatik hem de sempatik sistemin etkileriyle düzenlendiğine inanılmaktadır. 
Çalışan kalpte koroner arter revaskülarizasyonu operasyonu planlanan 40 hasta çalışmaya alınmıştır. Pentotal, fentanil ve pankuronyum ile indüksiyon yapılıp endotrakeal entübasyon uygulandıktan sonra bir gruba sevofluran diğer gruba ise desfluran end-tidal konsantrasyonları 1 MAC olacak şekilde verilmiştir. Elektrokardiyografik sistemler holter monitöründe toplanmış, daha sonra elde edilen kayıtlardan KHD saptanmıştır. Hemodinamik parametreler ve KHD ölçümleri hasta uyumadan önce, indüksiyondan sonra, endotrakeal entübasyondan sonra, end-tidal anestezik gaz konsantrasyonu kararlı duruma geldikten onbeş dakika sonra, anastomozdan önce ve ameliyat bitiminde olmak üzere toplam altı dönemde incelenmiştir. 
Her iki ajan da KHD'nin HF ve total power komponentinde herhangi anlamlı bir değişmeye yol açmazken LF komponentini azaltmışlardır. LF/HF oranı her iki grupta azalmış, hemodinamik parametrelerde ise OAB, SVRI dışında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Sevofluran grubunda kalp hızı başlangıç dönemine göre desfluran grubunda olduğundan daha fazla azalma göstermiş, kalp hızxı değişimi desfluran grubunda diğer gruba göre daha fazla bulunmuştur.
Her iki volatil ajan da KHD'nın LF komponentini azaltırken HF komponentini değiştirmemesi, bu ajanların parasempatik sistemi etkilemeksizin sempatik sistem aktivasyonunda azalmaya yol açtıklarını düşündürmüştür. Desfluran ve sevofluran ile kalp hızı değişiminin başlangıç değerleri arasındaki anlamlı fark desfluranın sempatik tonusu daha iyi koruduğu şeklinde yorumlanmıştır.

Abstract:
The autonomic nervous system plays an important role in the regulation of cardiovascular balance. Therefore, knowing how anesthetic agents affect this system greatly helps to maintain the hemodynamic balance during anesthesia. In this study, it was aimed to evaluate the hemodynamic and autonomic effects of sevoflurane and desflurane in the anesthesia of coronary artery revascularization operations performed on the beating heart by spectral analysis of heart rate variability (HRV), which is a noninvasive technique, through Holter monitoring.
Three major components are important in the evaluation of spectral analysis of heart rate. These are the low frequency (LF) high frequency (HF) and low frequency/high frequency (LF/HF) ratio. It is believed that high frequency (HF) is regulated primarily by the parasympathetic system, and low frequency by the effects of both the parasympathetic and sympathetic systems.
Forty patients who were planned for coronary artery revascularization operation in beating heart were included in the study. After induction with pentothal, fentanyl and pancuronium and endotracheal intubation, sevoflurane was given to one group and desflurane end-tidal concentrations of 1 MAC were given to the other group. Electrocardiographic systems were collected on the holter monitor, and HRV was determined from the recordings obtained later. Hemodynamic parameters and HRV measurements were evaluated in six periods: before the patient went to sleep, after induction, after endotracheal intubation, fifteen minutes after the end-tidal anesthetic gas concentration stabilized, before the anastomosis and at the end of the operation.
While both agents did not cause any significant change in the HF and total power components of HRV, they decreased the LF component. The LF/HF ratio decreased in both groups, and no significant difference was found in hemodynamic parameters except for MAP and SVRI. In the sevoflurane group, the heart rate decreased more than in the desflurane group compared to the baseline period, and the change in heart rate was found to be higher in the desflurane group than in the other group.
The fact that both volatile agents decreased the LF component of HRV but did not change the HF component suggested that these agents cause a decrease in sympathetic system activation without affecting the parasympathetic system. The significant difference between the baseline values of heart rate change with desflurane and sevoflurane was interpreted as desflurane preserving sympathetic tone better.