Orak hücre anemili hastalarda metilentetrahidrofolat redüktaz geninin C677T polimorfizminin belirlenmesi
The performing C677T polymorphism of the methylenetetrahydrofolate reductase gene in sickle cell anemia
Yazar: MEHMET AYTAÇ ÇOKLUK
Danışman: PROF. MAHMUT ÇALIŞKAN
Mustafa Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyoloji = Biology

Özet:
IÖZETORAK HÜCRE ANEM L HASTALARDA MET LENTETRAH DROFOLATREDÜKTAZ GEN N N C677T POL MORF ZM N N BEL RLENMESMetilentetrahidrofolat redüktaz (MTHFR) enzimi, folatın DNA sentezi veyahomosistein remetilasyonuna katılmasından sorumlu bir enzimdir. Flavin adenin dinükleotid(FAD) bağımlı bir enzim olan 5,10 metilentetrahidrofolat redüktaz (EC 1.5.1.20),homosisteinin metionine dönüşümündeki remetilasyondaki metilin kaynağı olan 5,10 metilentetrahidrofolatın 5- metiltetrahidrofolata geri dönüşümsüz olarak dönüşmesini sağlamaktadır.Enzim, folatın DNA ve RNA biyosentezi işleminde folat havuzundan homosisteinremetilasyonuna katılmasını sağlamaktadır. Olağan MTHFR C677T polimorfizmi, enziminaktivitesini ve bundan dolayı folatın dağılımını etkilemektedir. Homozigot TT genotipininortaya çıktığı durumlarda folat metabolizmasının bozulması plazma total homosisteininartmasına bağlı olarak zararlara neden olmaktadır. Bu zararlar arasında, noral tüp defekti,kolorektal kanserler, antifolat etkili ilaçların yan etkileri gibi çeşitli patolojik sendromlarbulunmaktadır. Bunun yanında orak hücre anemisindeki; felç ve avasküler nekroz gibi ciddikomplikasyonların meydana gelmesinde önemli rol oynayan tromboz oluşumuna nedenolduğu ve MTHFR genindeki bu mutasyonun total homosistein seviyesinin artmasının ayrıcakoroner kalp hastalıklarının görülme sıklığının arttırdığı daha önceki çalışmalarda raporedilmiştir.Bu çalışmada Hatay ilinde orak hücre anemili hasta olduğu tespit edilen 50, orak hücreanemisi olmayan 22 bireyden alınan kan örneklerinden DNA izolasyonu yapılmıştır.MTHFR genotipi PCR-RFLP yöntemiyle belirlenmiştir. Hasta olmayan kontrol bireylerin% 22,7'sinde, (5 birey) ve hasta bireylerin %24'ünde (12 birey) oraklaşma krizlerininartmasına neden olan homozigot TT mutasyonun olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçmutasyonun görülme sıklığının hastalıkla belirgin bir ilişkisi olmadığını göstermektedir. Bumutasyonun frekansı, Arap ve Kafkas kökenli toplumlarda orak hücreli anemili bireylerdeyapılan daha önceki çalışmalardaki %20,7'lik oranla kıyaslandığında; Hatay ilindekimutasyon sıklığının bu bölgelerdeki topluma yakın olduğu gözlenmiştir.2007, 53 sayfaAnahtar Kelimeler : Metilentetrahidrofolat redüktaz; PCR-RFLP; Orak hücre anemisi,Hatay.

Abstract:
IIABSTRACTTHE PERFORMING C677T POLYMORPHISM OF THEMETHYLENETETRAHYDROFOLATE REDUCTASE GENE IN SICKLE CELLANEMIAThe enzyme methylenetetrahydrofolate reductase (MTHFR) directs folate specieseither to DNA synthesis or to homocysteine (Hcy) remethylation. The flavin adeninedinucleotide (FAD) dependent enzyme 5,10 methylenetetrahydrofolate reductase (EC1.5.1.20) catalyzes the irreversible conversion of 5,10 methylenetetrahydrofolate to 5-methyltatrahydrofolate, which serves as a methyl donor in the remethylation of homocysteineto methionine. The enzyme resides at a metabolic branch point directing the folate pooltowards homocysteine remethylation at the expense of DNA and RNA biosynthesis. Thecommon MTHFR C677T polymorphism affects the activity of enzyme and hence folatedistribution. Under conditions of impaired folate status, the homozygous TT genotype hasbeen regarded as harmful because it is associated with a high concentration of plasma totalhomocysteine, increased risk of neural tube defect and colorectal neoplasias, and can alsopredispose individuals to adverse effects from drugs with antifolate effects. Thrombosis mayplay an important role in the pathophysiology of the certain complications of sickle celldisease, including stroke and avascular necrosis. These mutations could be called asthrombophilic mutations reported that a thermolabile enzyme variant was associated withincreased concentration of plasma total homocysteine which has been identified as a riskfactor for incidence of coronary heart disease . Recently, there has been increased researchabout MTHFR polymorphism associated with neural tube defect, colorectal neoplasias, andcoronary heart disease. In this study we obtained genomic DNA from peripheral bloodleucocytes 50 person with sickle cell anemia and 22 person without sickle cell anemia inHatay. MTHFR polymorphism was determined by using PCR-PFLP method. 24% of theindividuals with sickle cell disease ( 12 person) and 22,7% of the control groups (5 person)were homozygous for the mutation. These results do not suggest a significiant correlationbetween prevelance of mutation and sickle disease. Genotype frequencies were determinedfor sickle cell disease in our study is quite similar to those reported for Caucasians and Arabpopulation (20,7%).2007, 53 pagesKey words: Methylenetetrahydrofolate reductase; PCR-RFLP; Sickle Cell Anemia; Hatay