Fındık yerine armut (deveci armudu) yetiştiriciliğinin kısmi bütçe analizi
Partial budgetting analysis to produce pears (deveci armudu) versus hazelnut
Yazar: KÜBRA TAŞDEMİR
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN AVNİ CİNEMRE
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ekonomi = Economics ; Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, Samsun iline bağlı Çarşamba ilçesinin Dikbıyık beldesinde yapılmıştır. Çalışmanın temel amacı, fındık yerine armut yetiştiriciliği yapmanın, işletmecilere ekonomik açıdan nasıl yansıyacağını ortaya koymak ve aynı zamanda işletmelerin sermaye yapısını belirlemektir.Araştırmada kullanılan veriler, Dikbıyık beldesindeki 30 örnek işletmede anket yapılarak elde edilmiştir. Örnek işletmeler, 2008 Çiftçi Kayıt Sistemi kayıtları esas alınarak, işletme arazi büyüklüklerine göre basit tesadüfî örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Elde edilen veriler 2008?2009 üretim sezonuna aittir. Fındık yerine armut yetiştirmenin ekonomik etkileri, kısmi bütçe analizi ile ortaya konmuştur.İşletmelerin ortalama arazi büyüklüğü 35 da'dır. Bu arazinin %69'unu fındık bahçeleri oluşturmaktadır. İşletmelerdeki toprak sermayesinin çiftlik sermayesi içerisindeki payı %61 iken, aktif sermaye içerisindeki payı %56'dır.Kısmi bütçe analizi sonucuna göre, fındık yerine armut yetiştirildiğinde, 580 TL/da ilave kâr elde edilmektedir. Tesis döneminin ilk 6 yılında gelir sıfır olduğundan, işletmelerin diğer faaliyetlerinden armut tesisine kaynak aktarımı şarttır. Ama armut verime geçtikten itibaren beşinci yıldan sonra elde edilecek yıllık gelirler, yatırımın bütün masraflarını karşıladığı gibi önemli miktarda da kâr bırakmaktadır.Çalışmada risk analizi, ortalama armut verimi ve kapitalizasyon oranı değişkenleri ile gerçekleştirilmiştir. Yatırım, kapitalizasyon oranı %10.64'e yükseldiğinde ve diğer şartlar sabitken ortalama armut verimi 12 kg/ocak'a düştüğünde bile kârlıdır.

Abstract:
This study was undertaken in the Dikbıyık district located in Samsun province. The principal objectives of the study were to determine (1) the economic impact of pear production on hazelnut production and (2) the capital structures of the farms.The data pertains to the production period (2008-2009) and were obtained from 30 farms utilizing a simple random sampling method a la Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS). The methodology utilized for the study was partial budgeting techniques.The average cultivated area of farms was 35 decares. Approximately 69 percent of this area was allocated to hazelnut gardens. Fifty six percent of active capital was allocated to land and 61% of which was attributed to hazelnut farms.Partial budget revealed that pears produce 580 Turkish Lira/decares more income than hazelnut through its economic life. Because of the costs incurred in the first six establishment years of the pear cultivation, transfer of resources is essential to carry out new cultivation. But after five years of production, the new cultivation will recover all the costs incurred thorough the establishment years and the other production costs.Risk analyses were performed for both average yield of pear and capitalization ratio employed in the study. The investment will continue to be productive if average pear yield decreased by 12 kg/tree. Moreover, pear plantation remains economically viable than hazelnut if the capitalization ratio does not exceed 10.6%.Key words: Hazelnut enterprices, capital structure, partıal budgeting analysis.