Dijital emek ve yabancılaşma
Digital labor and alienation
Yazar: MELEK EKİNCİ
Danışman: PROF. DR. MUKADDER ÇAKIR
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Dijital emek = Digital labor ; Sosyal ağlar = Social networks ; Yabancılaşma = Alienation

Özet:
20. yüzyılın sonunda tüm dünyada hızlı bir enformatikleşme süreci başlamış 21. yüzyılda ise iletişim ve enformasyon neredeyse tüm toplumsal ilişkileri belirleyen ekonomik, siyasal, toplumsal anlamda bir tahakküm yaratan ve üretim ilişkilerinin belirleyicisi olan en önemli unsurlar haline gelmiştir. Üretim ilişkilerinin değişimine neden olan bu unsurlar zamanla toplumsal ilişkileri de baş aşağı etmiştir.
 Maddi malların sınırına varan kapitalizm iletişim teknolojilerinden özellikle ağ teknolojisinin gelişmesiyle maddi olmayan mallar üzerinden birikimini arttırma yoluna gitmiştir. Bu nihai hedefin sonucunda ise emek pratiklerinde ve toplumsal pratiklerde değişimler olmuş, insanlar arasındaki iletişimsellik ve deneyimler üzerinden artı değerin yaratılması internetteki dijital emeği önemli ve tartışılır hale getirmiştir.  
  Yabancılaşma kavramı özelikle kapitalizmle birlikte Marx'ın üzerinde durduğu bugün hâlâ üzerinde durulan en önemli olgulardan biridir. Çünkü kapitalizmde insan ürettiği şeylere sahip olamaması sonucu kendi emeğinin ürününe yabancılaşır. Üretilen bu metalar ise zamanla insanı etkisi altına alarak onun karşısına yabancı bir güç olarak çıkmakta ve sonuç olarak insanı adeta bir metaya dönüştürmektedir. 
Günümüzün üretim, tüketim, çalışma ve yabancılaşma koşullarında insan için farklı bir yaşam kurma olasılığı zorlaşmış bulunmaktadır. Yığınlar içinde yalnız ve güçsüz kalan insan için yabancılaşma kaçınılmaz bir son olmuştur.
Bu çalışmanın ortaya çıkış nedeni kapitalist birikimin en önemli araçlarından biri haline gelen dijital emeğin yabancılaştırıcı etkisini ortaya koymaktır. Yaşamın tüm alanlarının metalaştırıldığı günümüz birikim sürecinde içerik üreticilerin -dijital emekçilerin- emeğinin artı-değer yaratma sürecindeki rolleri, İnternette çalışmanın nasıl gerçekleştiği ve bunun sonucunda internet çalışmasındaki yabancılaşmanın nasıl olduğu çalışmada incelenen konulardır.
Dijital emek ve yabancılaşma üzerine yapılan bu çalışma, geçmişten günümüze emek pratiklerini yabancılaşma olguları çerçevesinde ele alarak bugünü daha iyi okuyabilmeyi amaçlamıştır.
 Anahtar Kelimeler: Dijital Emek, Yabancılaşma, Enformatikleşme, Maddi Olmayan Emek, Sosyal Ağlar, Emek.

Abstract:
As at the end of the twentieth century a process of information has begun rapidly, information and knowledge have been very significant elements which establish almost all social relationships and also oppress them in terms of economic, political, and social approach. These elements which cause to change the relations of production have redefined the social relations.
Relate to the development of communication technology, especially the network technology, capitalism, consuming tangible goods, has started to accumulate its savings through the intangible goods. The consequences of this purpose has been the change of labour and social practices and also digital labour has been important and arguable as the surplus value is created through communication and experiences among people.
Alienation, especially with capitalism Marx created and defined, has been still a very essential phenomenon because people who produce things are alienated from the product of their labour. These commodities which are produced have influenced people in time and they emerge on the strange power that converts people into a commodity.
It is the impossible to found a different life for human in the today's process of production, consumption, working, and alienation. Alienation is an inevitable ending for people who are alone and weak in the masses.
The reason of the study is to present the effects of alienation of digital labour which is very important tool of capitalist accumulation. In today's ideology of accumulation, where all fields of life are commodified, the roles of content producer- digital labors- in the process of surplus values, how working on the Internet, and how alienation become while working on the Internet are examined.
This study, about digital labour and alienation, has determined to better comprehend the labour practices from past to present within alienation facts.
Keywords: Digital Labor, Alienation, Informatization, Intangible Labor, Social Networks, Labor.