RD1-Elispot testine karşılık tüberküloz testi:Temaslı çocuklarda tüberküloz enfeksiyonu epidemiyolojisi /
Yazar: AHMET SOYSAL
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA BAKIR
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Pediatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2004
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
ÖZET Tüberküloz (TB) damlacık yoluyla bulaşan bir hastalıktır ve TB enfeksiyonu (MTBE) için en önemli risk faktörü TB hastası ile temastır. MTBE tanısı için kullanılan tek test tüberkülin deri testidir (TDT). intradermal yöntemle uygulanan saflaştırılmış protein derivesi (PPD), gecikmiş tipte kutanöz aşırı duyarlılık yanılma neden olur. Geniş antijenik paylaşımından dolayı PPD'nin özgüllüğü düşüktür. Pozitif TDT yanıtı MTBE bağlı olarak gelişebileceği gibi BCG aşılamasına ve çevresel mikobakterilere maruz kalmaya bağlı olarak da gelişebilir. Bunun yanında TDT bir çok durumda yanlış negatif sonuç verebilmektedir. TDT'nin MTBE tamsındaki yetersizlikleri bu alanda yapılan epidemiyolojik çalışmaların sonuçlarım etkileyebilecek niteliktedir. Son zamanlarda geliştirilen T-hücre tabanlı RD1- EIISPOT testi M. tuberculosis' 'e özgün antijenleri kullanarak yapılır, BCG aşılanmasıyla ve birçok çevresel mikobakteri ile çapraz reaksiyon vermez. Bu çalışmada son 6 aylık dönemde balgam-pozitif 433 erişkin akciğer tüberkülozlu hasta ile ev içi teması olan 0-15 yaş arası çocuklarda M. tuberculosis enfeksiyonu (MTBE) tanısında tüberkülin deri testi (TDT) ile yeni T-hücre tabanlı RD1-ELISPOT testi karşılaştırılmış ve MTBE için potansiyel predispozan ve koruyucu faktörler TDT ve RD1-ELISPOT testlerine dayanarak araştırılmıştır. Çalışmaya alman 1012 temaslının 218'inin (%21.6) BCG skarı yoktu, 794'ünde (%78.4) BCG skarı vardı (672'sinde (%84.6) bir adet BCG skarı, 122'sinde (%15.4) birden fazla BCG skarı mevcuttu). İlk değerlendirmede 1012 temaslının 12'sinde (%1) aktif tüberküloz hastalığı tespit edildi. Temaslıların 606'smda (%60) TDT negatif, 406'sında (%40) pozitif olarak değerlendirildi. RD1-ELISPOT temaslıların 440'ında (%43) pozitif, 572'sinde (%57) negatif olarak bulundu. TDT negatif olan temaslıların %17' sinde RD1-ELISPOT testi pozitif, TDT pozitif olan temaslıların %17'sinde negatif olarak tespit edildi. TDT ile yapılan multivaryat analiz sonuçlarına bakıldığında; artan yaş, indeks olgu sayısının birden fazla olması ve indeks olgunun ebeveyn olması gibi predispozan faktörlerin RD1-ELISPOT testi ile yapılan analizle paralellik gösterdiği görülmüştür. Bununla birlikte ev içinde yaşayan 20 yaşından büyük birey sayısının ikiden fazla olması TDT ile yapılan analizde anlamlı ııbulunmasına karşılık RD1-ELISPOT ile analiz edildiğinde anlamsız bulundu. RD1- ELISPOT ile yapılan analizde okula devam etme koruyucu faktör bulunmasına karşılık TDT ile analiz edildiğinde koruyucu faktör olarak bulunmadı. Bir adet BCG skarmm olması hem TDT hem de RD1-ELISPOT ile yapılan analizlerde koruyucu faktör olarak bulundu. Bu sonuçlar TDT'nin duyarlılık ve özgüllüğünün düşüklüğüne bağlı olarak yanlış tanımlanmış MTBE'na bağlı epidemiyolojik hataların RD1-ELISPOT yöntemi kullanılarak azaltılabileceğini düşündürmektedir. Anahtar sözcük; Mycobacterium tuberculosis enfeksiyonu, tüberkülin deri testi, RD1-ELISPOT testi ııı

Abstract:
ABSTRACT Tuberculosis is an air-borne disease, the risk of an uninfected person becoming infected is strongly associated with contact with an infectious tuberculosis case. The tuberculin skin test (TST) has remained almost unchanged for a century. Intradermal inoculation of purified protein derivative (PPD) elicits a local cutaneous delayed- type-hypersensitivity response in sensitised individuals. The broad antigenic cross- reactivity of PPD causes the poor specifity of TST; a positive reaction can be a response not only to M. tuberculosis infection, but also to BCG vaccination or exposure to environmental mycobacteria. The newly developed enzyme-linked immunospot (EOSPOT) assay to detect T cells specific for M. tuberculosis antigens that are absent from M. bovis BCG and most environmental mycobacteria. In this study, we investigated children aging between 0-15 years old who had a household contact (HHC) with smear-positive or culture-positive pulmonary tuberculosis cases during the last 6 months of period. Our aim was to compare TST and RD1-ELISPOT assay in diagnosis of M. tuberculosis infection and to identify the potential risk or protective factors for M. tuberculosis infection according to the TST, RM-ELIPOT assay and with both assays. Evaluation of BCG scar status of HHCs were revealed that 218 of them (21.6%) had no BCG scar, 672 (84.6%) of them had one BCG scar and 118 of (15.4%) of them had more than one BCG scar. At the initial investigation 12 (1%) of 1012 HHCs were diagnosed as active tuberculosis. Among the 1012 HHCs 406 (40%) tested positive by TST, and 440 (44%) by RD1 ELISPOT. Of the 606 TST negative contacts, 105 (%17) had a positive RD1 ELISPOT assay. On the other hand 71 (17%) of the 406 TST positive contacts had a negative RD1 ELISPOT assay result. Multivariant analysis revealed that older age, social proximity to index case, and number of index cases in the house were found to be the best predictors of having M. tuberculosis infection according to both TST and RD1-ELISPOT assays. Furthermore number of persons living age more than 20 years-old in the same house was found to be a risk factor with TST but RD1-ELISPOT. In addition attending to the school was found to be a protective factor with RD1-ELISPOT assay but TST. IVWith both assays having one BCG scar was found to be protective factor for M. tuberculosis infection. As a conclusion this new antigen-specific T cell-based assay can allow more accurate identification of symptom-free individuls recently exposed to M. tuberculosis and thereby can be used in epidemiological studies. Keywords: Mycobacterium tuberculosis infection, tuberculin skin test, RD1-EXJSPOT assay