Yazın çevirisinde görünürlük
The Concept of visibility in literary translation
Yazar: SİNEM YAZICIOĞLU
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP ERGUN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çeviribilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Mütercim-Tercümanlık = Translation and Interpretation
Dizin: Edebi metinler = Literary texts ; Görünürlük = Visibility ; Kültür = Culture ; Kültürel etki = Cultural effect ; Çeviri = Translation

Özet:
oz Çevirmenin görünmezliği, günümüz çeviri tartışmalarında sıkça kullanılan bir kavramdır. Köklerini Romantik dönemden alan ve kavramı terimleştiren Lawrence Venuti'yle başlayan tartışma, çevirmenin pratiğine dikkat çekmektedir. Terim olarak çevirmenin görünmezliği, çevre (ve genellikle kaynak) kültürle egemen (ve genellikle erek) kültür arasındaki dengesiz ilişkiye işaret etmektedir. Bu anlamda, "görünmezlik" çevirmenin erek yazın dizgesinin normlarına ve uzlaşımlarına uygun bir pratik içine girmesi demektir. Bu çalışmanın amacı çevirmenin tarihsel, toplumsal ve etik olarak kendisini konumlandırma biçimini irdelemektir. Çevirmenin görünürlüğünün nasıl biçimlendiğini incelemek için bu çalışmada çeviri derneklerinin etik kuralları, sözleşme örnekleri ve tüzükleri kullanılmıştır. ABSTRACT Invisibility is a term widely used in the discussion of contemporary translation theory. Taking its roots from the Romantic era, and beginning with Lawrence Venuti, who has coined the term "invisibility" in translation studies, the concept bears an emphasis on the practice of the translator. Aş a term, the "invisibility" of the translator points out the asymmetrical relationship between the peripheral (and usually the source) culture and the hegemonious (and usually the target) culture. In this sense, "invisibility" denotes to the intended surrender of the translator to the norms and the conventions of the target literary system. This study focuses on the self-positioning of the translator in historical, social and ethical levels. In order to find traces of the translator's visibility, the code of ethics, charters and model contacts of various translation associations have been undermined. Ill

Abstract:
oz Çevirmenin görünmezliği, günümüz çeviri tartışmalarında sıkça kullanılan bir kavramdır. Köklerini Romantik dönemden alan ve kavramı terimleştiren Lawrence Venuti'yle başlayan tartışma, çevirmenin pratiğine dikkat çekmektedir. Terim olarak çevirmenin görünmezliği, çevre (ve genellikle kaynak) kültürle egemen (ve genellikle erek) kültür arasındaki dengesiz ilişkiye işaret etmektedir. Bu anlamda, "görünmezlik" çevirmenin erek yazın dizgesinin normlarına ve uzlaşımlarına uygun bir pratik içine girmesi demektir. Bu çalışmanın amacı çevirmenin tarihsel, toplumsal ve etik olarak kendisini konumlandırma biçimini irdelemektir. Çevirmenin görünürlüğünün nasıl biçimlendiğini incelemek için bu çalışmada çeviri derneklerinin etik kuralları, sözleşme örnekleri ve tüzükleri kullanılmıştır. ABSTRACT Invisibility is a term widely used in the discussion of contemporary translation theory. Taking its roots from the Romantic era, and beginning with Lawrence Venuti, who has coined the term "invisibility" in translation studies, the concept bears an emphasis on the practice of the translator. Aş a term, the "invisibility" of the translator points out the asymmetrical relationship between the peripheral (and usually the source) culture and the hegemonious (and usually the target) culture. In this sense, "invisibility" denotes to the intended surrender of the translator to the norms and the conventions of the target literary system. This study focuses on the self-positioning of the translator in historical, social and ethical levels. In order to find traces of the translator's visibility, the code of ethics, charters and model contacts of various translation associations have been undermined. Ill