Ege'deki Türk Yunan sorunlarının Uluslararası Hukuk bakımından incelenmesi
The examination of Turkish Greek disputes in the Agean Sea with respect to International Law
Yazar: ERGUN MENGİ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET EFE ÇAMAN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Hukuk = Law ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Ege Denizi = Aegean Sea

Özet:
Ege sorununun temelinde, Yunanistan'ın sahildar devletlerden biri olan Türkiye'nin hak ve çıkarlarını göz ardı ederek, Ege'yi Yunan egemenliğine alma isteği yatmaktadır.Türkiye ise, Ege'nin özel bir deniz olması ve ters tarafta bulunan çok sayıda ada olması nedeniyle, sorunların hakkaniyet ilkesine göre çözülmesi taraftarıdır.Yunanistan karasularını 12 mile genişletmekle, Ege'nin %71.53'ünü egemenliğine katacaktır. Türkiye'nin; Ege'de, kıta sahanlığı veya ekonomik bölge gibi hak iddia edebileceği deniz yetki alanı kalmayacaktır. Bu husus, hakkın kötüye kullanılmasının tipik bir örneği olarak uluslararası hukuka aykırıdır.Ege sorunları uzun yıllardır bilinen sorunlar olmasına rağmen, Ege'de tüm adalara sahip olduğu kanısında olan Yunanistan, 1995 yılından sonra ilk kez, Ege'de toprak kaybedebileceği bir Türk Tezi ile karşı karşıya kalmıştır. ?Egemenliği Anlaşmalarla Yunanistan'a Devredilmemiş Ada, Adacık ve Kayalıklar (EGAYDAAK).? Lozan Antlaşmasının Md. 6 ve 12 ile egemenliği Yunanistan'a devredilen adalara sahip olup, Anadolu sahillerinin üç mili dışındaki ada ve adacıkların da Yunanistan'a devredildiğini söylemek; hem Lozan Barış Antlaşması'nın lafzına ve ruhuna, hem de egemenlik devrine ilişkin uluslararası hukuk kurallarına aykırıdır.Lozan'da, Ege'deki adalar ismen sayılmış olup; bu madde, Ege dışında Kızıldeniz'de, Libya, Tunus ve Cezayir önlerinde ileride olabilecek bir ada veya adacığın mülkiyeti anlaşmazlığında bir sıkıntı çıkmaması ve Anadolu'ya 3 milden daha yakın adaların Türkiye'ye ait olduğunu garanti etmek için, emniyet tedbiri olarak konulmuştur.Lozan Antlaşmasının 12. maddesi, Paris Antlaşmasının 14. Lozan Boğazlar Sözleşmesinin 4 ve 6. maddeleri, Altı Büyük Devlet kararı ve bu kararın Lozan'da teyidi, Montreux Antlaşmasının Türkiye'ye Boğazlar Bölgesini silahlandırmaya imkân veren EK protokolü kapsamında, Yunanistan'ın Ege Adalarını silahlandırma hakkı bulunmamaktadır.Hava Sahası Sorunu, Yunanistan tarafından savunulması en güç konudur. Ancak, bu basit konu cari faaliyetler bakımından ivedilikle çözülmesi gereken en önemli sorundur. Bu sorundan dolayı; Ege'de, uluslararası tatbikatlar yapılamamakta ve her gün karşı karşıya gelen uçaklar, girdikleri ?it dalaşında? zaman zaman kayıplar vermektedir.Ege'nin petrol, turizm gibi potansiyelinin sağlayacağı refahın her iki ülke halkı tarafından kullanılabilmesi için karşılıklı uzlaşı içinde sorunların mutabakatla çözülmesi önemlidir.

Abstract:
The core of the Aegean problem rests on Greece?s aim of bringing the Aegean Sea under its sovereignty through ignoring rights and profits of Turkey which is the one of the main littoral states in the Aegean Sea.Through extending its territorial waters to 12 nm, Greece will have sovereignty of the 71.53 % of the Aegean Sea. Therefore, Turkey will deprive of its rights such as continental shelf and exclusive economic zone. This situation is a typical example of misusing of rights which is purely against to international law.Although the Aegean problems have been known for a long time, after 1995, for the first time, Greece has faced a Turkish argument leads that Greece may loose some territory in the Aegean region ?Islands, islets and rocks whose sovereignty was not given to Greece through agreements. In addition to Greece?s sovereignty over the islands given by Lausanne Agreement?s 6. and 12. paras, claiming sovereignty over islets and rocks that are 3 miles away from Anatolian sides are against the facts and spirits of Lausanne Agreement and international law.In the Lausanne Agreement, names of the Aegean islands were mentioned. This para aims to prevent a dispute concerning sovereignty of island or islet in the Red Sea, Libya, Tunis and Algeria and to guarantee Turkish sovereignty over islands which are closer to Turkey than 3 miles.Greece has not the right of arming Aegean islands according to the Lausanne Agreement?s 12. para, The Paris Agreement?s 14. para, The Lausanne Straits Convention?s 4. and 6. paras, Six Big States decision and Montreux Convention?s additional protocol that gives Turkey the right of arming Straits area.Air Field problem is the most difficult problem for Greece to defend. But this problem has to be resolved immediately due to current developments. Because of this problem, international military practices cannot be conducted in the Aegean Sea. Also, both sides have casualties, time to time, because of the ?dog fights? between Turkish and Greek fighters.For sharing prosperity of Aegean Region?s oil and tourism, it is important that these problems must be solved on mutual understanding.