Yenice (Denizli) travertenlerinin morfolojik ve tektonik özellikleri
Morphological and tectonical features of yenice (Deni̇zli̇) travertines
Yazar: ÖMER EKİZOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. BEKİR LEVENT MESCİ
Cumhuriyet Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Yenice (Denizli) bölgesinde gözlenen travertenlerin tamamı travertenlerin morfolojik sınıflaması içerisinde yer alan traverten tiplerinden oluşmaktadır. Yenice (Denizli)'de 4 adet sırt tipi, bir adet fay önü ve üç farklı lokasyonda aşınmış traverten tabakaları şeklinde traverten oluşumu belirlenmiştir. Bu lokasyonda bulunan sırt tipi travertenler 1/5000 ölçekte haritalanarak ayrıntılı çatlak ekseni haritaları çıkarılmıştır.
Travertenlerin kronolojik gelişimleri ve ilişkilerinin saptanmasında kullanılan U/Th yaşlandırma yöntemi, sırt tipi travertenlerin açılma oranlarının hesaplanabilmesi için çalışma alanından alınan toplam 14 adet örneğe uygulanmıştır. Yenicekent traverten alanından alınan 14 adet traverten örneğinden 11'inin yaşları saptanabilmiştir. Bu örneklerden saptanan en küçük yaşın 417 en büyük yaşın ise 359.000 yıl olduğu belirlenmiştir. Bu bölgeden elde edilen açılma hızı 0.042 mm/yıl ile 1.98 mm/yıl arasında değişirken, ortalama açılma hızı 0.610 mm/yıl olarak hesaplanmıştır.
Yenice traverten alanında sırt tipi travertenlerin oluşum mekanizması için model oluşturulmuştur. Yenice traverten sahasında Denizli havzasını KD'dan sınırlayan normal faylara (Tripolis fayı ve Pamukkale fayı) paralel uzanımlı fayların bulunması ve sırt tipi travertenlerin çatlak eksenlerinin bu faylarla aynı gidişlere sahip olmaları nedeniyle bu bölgedeki sırt tipi travertenlerin normal fayların düşen bloklarındaki tansiyon gerilmeleri nedeniyle oluştukları biçiminde değerlendirilmiştir.


Anahtar kelimeler: Aktif Tektonik, Traverten Tektoniği, Traverten, U/Th Yaşlandırma, Yenice (Denizli)

Abstract:
Travertines in the Yenice region is included travertine types in the morphological classification of the travertines. In Yenice (Denizli), travertine formation was determined in the form of 4 fissure-ridge type travertines, 1 range front and 3 different locally eroded-Sheet type travertine layers. Detailed fissure axes maps have been brought out by mapping the fissure-ridge type travertines located at this location at 1/5000 scale.
Of the 14 travertine samples  taken from the Yenicekent travertine area, 11 were aged. It was found out that the minimum age for these samples was 417 years and the maximum age was 359,000 years. The opening speed obtained from this area ranged from 0.042 mm/year to 1.98 mm/year, while the average speed was calculated as 0.610 mm/year.
The U/Th aging method used to determine the chronological evolution and relationships of the travertines was applied to 14 samples taken from the study area in order to calculate the opening ratio of the fissure-ridge type travertines. A model for the formation mechanism of the fissure-ridge type travertines was created in Yenice travertine area. Because of the reason for the existence of parallel faults parallel to the normal faults (Tripolis fault and Pamukkale fault) that limit Denizli basin to NE and that the fissure axes of the fissure-ridge type travertines have the same ways as these faults, these fissure-ridge type travertines in this area are considered to be caused by tension strains in falling blocks of normal faults.


Key Words: Active Tectonics, Travertine tectonics, Travertine, U/Th aging, Yenice (Denizli)