Üniversite öğrencilerinde bilişsel esneklik ile stresle başa çıkma becerileri arasındaki ilişkinin araştırılması
The relationship between cognitive flexibility and ability to cope with stress in university students
Yazar: BEYZA EMİNE KÖMÜR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZ TAN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Üniversite öğrencilerinde bilişsel esneklik ile stresle başa çıkma becerileri arasındaki ilişkinin belirlenmesi, araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Ayrıca cinsiyete, annenin ve babanın eğitim düzeyine, not ortalamasına, kardeş sayısına, algılanan gelir düzeyine ve daha önce psikolojik destek alınıp alınmadığına göre değişkenlerin farklılık gösterip göstermediğide incelenmiştir. Araştırmanın katılımcılarını 100'ünü kız, 100'ünü erkek olmak üzere toplam 200 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada ölçme aracı olarak, Bilişsel Esneklik Ölçeği ve Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizi için IBM SPSS 21 Windows paket programı kullanılmıştır. Verilerin normal dağılmadığı belirlenmiş ve Nonparametrik Testlerden, Mann-Withney U ile Kruskal-Wallis testi kullanılmıştır. 

Elde edilen bulgulara göre üniversite öğrencilerinin kendine güvenli yaklaşım, iyimser yaklaşım ve sosyal destek arama ile alternatif ve kontrol alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki belirlenmiştir. Çaresiz ve boyun eğici yaklaşım ile alternatif ve kontrol alt boyutları arasında ise negatif yönde anlamlı ilişki vardır. Kardeş sayısı değişkenine göre ölçeklerden alınan ortalama puanlarda anlamlı farklılığın olmadığı belirlenmiştir. Son olarak, demografik bilgilere, cinsiyete, annenin ve babanın eğitim düzeylerine, algılanan gelir düzeyine ve not ortalamalarına, daha önce psikolojik destek alınma durumuna göre öğrencilerin bilişsel esneklik ve stresle başa çıkma becerileri arasındaki ilişkinin farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Örneklem grubunun stresle başa çıkmada en çok kullandığı strateji, kendine güvenli yaklaşımdır. Stresle başa çıkmada en az kullanılan strateji ise boyun eğici yaklaşımdır. Stresle başa çıkmada bireyin kendisine güvenmesi, örneklem grubunun hedefleri ve amaçları doğrultusunda var olan kararlılığını yansıtmaktadır. Örneklem grubunun durumun kontrol altına alınabileceğine inanma düzeyi yüksek seviyededir. Günlük yaşamımızda karşılaştığımız problemlerin tek bir çözüm yolu bulunmamaktadır. Problemlerle başa çıkabilmek için çok fazla alternatif olması, bireylerin bilişsel esnekliğe sahip olabilmesiyle mümkün olmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Bilişsel Esneklik, Stres, Üniversite, Öğrenci.

Abstract:
The determination of the relationship between cognitive flexibility and the ability to cope with stress in university students is the purpose of the research. 
It has also been examined whether the variables differ according to the level of education of the sexes, mother and father, average grade, number of siblings, level of perceived income and whether psychological support has been obtained before. . The participants of the research consist of 200 university students, 100 of them female and 100 of male. The Cognitive Flexibility Scale and the Stress Relieques Scale were used as the measurement tools in this study. IBM SPSS 21 Windows package program was used for analysis of the data. It was determined that the data were not normally distributed and Kruskal-Wallis test with Mann-Withney was used from Nonparametric Tests.
According to the findings, positive relationship between the self-confident, optimistic and social support search and alternative and control sub-dimensions of university students was determined positively. There is a significant relationship between the helpless and submissive approach and the negative and control sub-dimensions.According to the sibling number variable, it was determined that there was no significant difference between the mean scores of the scales. Finally, it has been determined that the relationship between cognitive flexibility and ability to cope with stress is different according to demographic information, sex, education level of mother and father, perceived income level and grade average, and previous psychological support. The strategy that the sampling group uses most to cope with stress is a self-confident approach. The least used strategy for coping with stress is the submissive approach. The self-confidence of the individual in coping with stress reflects the determination of the group of samples that exists in the direction of their goals and objectives. The degree to which the sample group believes that the situation can be controlled is high. There is no single solution to the problems we face in our daily lives  Too many alternatives for coping with problems are possible if individuals can have cognitive flexibility.

	Key words: Cognitive flexibility, Stress, University students.