İmmünoloji ve alerji kliniğinde ilaç alerjisi nedeniyle başvuran hastalarda COVİD-19 aşı tereddütü
COVİD-19 vaccination hesitancy among patients admitted to the immunology and allergy clinic with drug allergies
Yazar: ELİFHAZNEDAROĞLU BENLİOĞLU
Danışman: PROF. DR. GÖKSAL KESKİN
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Alerjenler = Allergens ; Alerji ve immünoloji = Allergy and immunology ; Aşı tereddüdü = Vaccine hesitation ; Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; COVID 19 = COVID 19 ; COVID 19 aşıları = COVID 19  vaccines ; Hipersensitivite = Hypersensitivity ; SARS virüsü = SARS virus ; İlaç alerjisi = Drug hypersensitivity

Özet:
Amaç: Sars-CoV-2 virüsünün neden olduğu COVID-19 enfeksiyonu 2019 Aralık ayında Çin'in Wuhan şehrinde ortaya çıkmış olup, başlangıcından itibaren yaklaşık bir ay içinde tüm dünyaya yayılmıştır, 11 Mart 2020'de Dünya Sağlık Örgütü tarafından COVID-19 pandemisi olarak tanımlanmıştır. COVID-19 aşı kabulü ve tereddüdü kompleks bir konu olup, yeni ortaya çıkan variantlar ve yeni geliştirilen aşılar karmaşıklığı arttırmaktadır. Bu yüzden aşı kararsızlığına ve tereddüdüne yol açan faktörlerin belirlenmesi, sağlık çalışanlarının uygun bilgilendirmesi ve tereddüdün aşılması açısından önemlidir.  Çalışmamızın amacı, İmmünoloji ve Alerji kliniğine ilaç alerjisi nedeniyle başvuran hastaların COVID19 enfeksiyonu ile ilgili düşüncelerinin, tecrübelerinin belirlenmesi, COVID-19 aşısı ile ilgili düşünce, tecrübe, tereddütlerinin belirlenmesidir. 
Gereç ve Yöntem: Ankara Üniversitesi İç Hastalıkları ABD İmmünoloji ve Alerji kliniğine ilaç alerjisi nedeniyle başvuran hastalara anket çalışması uygulanarak, elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: İlaç alerjisi nedeniyle Ankara Üniversitesi İç Hastalıkları Alerji ve İmmünoloji bölümüne başvuran 76 hastada yapılan anket çalışması sonucunda, 38 aşı olan ve 38 aşı olmayan hasta karşılaştırılmıştır. Aşı olan 38 hastanın 34'ü (%89.5) Biontech, 4'ü (%10.5) Sinovac aşılarını tercih etmişlerdir. Aşı olmayan hastaların 28'i (%73.7) ilaç alerjisi nedeniyle aşı olmadığını ifade ederken, 10 hasta (%26.3) başka nedenlerle olmadıklarını ifade ettiler. Aşı olmayan grup ve aşı olan grup eğitim durumu açısından karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p=0.026). Fakat bu farkın aşı olan grupta eğitim durumunun daha düşük olduğu şeklinde olduğu görüldü. Aşı olan grupta, istatistiksel olarak anlamlı şekilde aşının COVID-19 veya komplikasyonlarına yakalanma şansını azalttığını düşüncesi mevcuttu (p<0.01). Aşı olmayan grupta COVID-19 aşısının alerjik tepkisinden korku istatistiksel olarak anlamlı olarak daha fazlaydı (p=0.028). Aşı olmayan grupta istatistiksel olarak anlamlı şekilde COVID-19 aşısının olası yan etkilerinden korkma (p<0.001) ve COVID-19 aşısının öngörülemeyen etkilerle ilişkilendirildiğini düşünme (p<0.001) olasılığı daha fazlaydı.  
Sonuç: Sonuç olarak, çalışmamız ile ilaç alerjisi olan hastalarda aşı kabulü, reddi ve tereddüdüne etki eden faktörleri analiz ettik, daha büyük örneklem ile benzer çalışmaların yapılması da gelecekte literatüre katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Aim: COVID-19 infection caused by the Sars-CoV-2 virus which emerged in the city of Wuhan, China and was spread worldwide in a month after its start. On the 11th of March 2020, COVID-19 was declared a pandemic by World Health Organization. COVID-19 vaccine acceptance and hesitancy is a complex subject, and its complexity is increased by the new variants and newly developing vaccines. Therefore, identifying factors that induce vaccine acceptance and hesitancy is very important in order to overcome vaccine hesitancy. The aim of our study was to determine the thoughts, experiences about COVID-19 and thoughts, hesitancies and experiences about COVID-19 vaccination in patients with drug allergies. 
Materials and methods: We prepared a survey to understand the thoughts, hesitancies and experiences about COVID-19 vaccination and COVID-19 infection in patients with drug allergies. We statistically examined the results. 
Results: Survey study was applied to 76 patients who were admitted to Ankara University Internal Medicine Allergy and Immunology Department with drug allergies. 38 patients who were vaccinated and 38 patients who weren't were compared. Among the 38 patients who were vaccinated, 34 (89.5%) chose Biontech vaccine, 4 (10.5%) chose Sinovac vaccine. Among the patients who weren't vaccinated, 28 (73.7%) explained they weren't vaccinated because of drug allergies. Educational statuses were statistically significantly different (p=0.026) among vaccinated and non-vaccinated patients, lower in vaccinated patients. Vaccinated patients thought the vaccine reduced the possibility of COVID-19 infection and complications, which was significantly different (p<0.01). Non-vaccinated group significantly feared the possible allergic reaction of the COVID-19 vaccine, more than the vaccinated group (p=0.028). Fear of the possible side effects of COVID-19 vaccine (p<0.001) and the thought of COVID-19 vaccine being associated with unpredictable effects were significantly more evident in the non-vaccinated group (p<0.001)
Conclusions: In conclusion, our study analyzed the multiple factors in drug allergy patients regarding vaccine acceptance, rejection and hesitancy, similar studies with larger samples will also contribute to the literature in the future.