Günümüz sanatında kent-bellek ilişkisi
The relationship of city-memory in contemporary art
Yazar: SAFİGÜL KURTYİĞİT
Danışman: PROF. AYŞE SİBEL KEDİK
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Heykel Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Bellek = Memory ; Heykel sanatı = Sculpture art ; Kent dokusu = Urban texture ; Kent imgesi = Urban image ; Kent kimliği = Urban identity ; Kentler = Cities ; Mutenalaştırma = Gentrification ; Sanat = Art ; Sanat akımları = Art trends ; Sanat eserleri = Artistic works

Özet:
Kentlerin değişimi ve dönüşümü modernizm ile başlamış, küreselleşme ve neo-liberalizm ile hız kazanmıştır. Günümüzde de bu değişim ve dönüşüm hala devam etmektedir. Değişim çoğu zaman kaçınılmaz olsa da değişen kent imgesi zamanla bir bellek yitimine neden olmaktadır. Sanat ise bu noktada bir yanıyla adeta kent belleğini koruma altına alırken, diğer yanıyla kentlerin dramatik değişimlerine tanıklık etmektedir.
''Günümüz Sanatında Kent Bellek İlişkisi'' başlıklı raporda; kentlerin kimliğinde yer edinen ve kent belleği açısından stratejik öneme sahip ve çeşitli nedenlerle değiştirilip dönüştürülen, hatta yok edilen; tarihi, kültürel, coğrafi mekanların; birey, toplum ve bellek üzerinde yaratmış olduğu etkiler irdelenmiş ve bu etkilerin sanata yansımaları araştırılmıştır. Kent-bellek ilişkisi; mekân, doğa, birey, iktidar, benzeşim vb. kavramlarla ilişkilendirilmiş ve ''kent belleği'', ''kent belleğinin izini sürmek'' kavramlarından hareket edilerek kentin dününe ve bugününe dair dokümanlar/belgeler/tanıklar referans alınıp, kent belleğini görünür kılmak adına sanatsal uygulamalar yapılmıştır. Giderek yok edilen ya da tahribata uğrayan kent imgesine vurguda bulunmak; içinde yaşadığımız mekânlara odaklanıp kent belleğinin izini sürmek ve gerçekleştirilen uygulamalar aracılığıyla kent belleğini koruma altına almak öncelikli hedeflerden birisi olmuştur. Dolayısıyla kente dair mimari unsurlar, mekânlar, toplumsal olaylar, anılar vb. eşliğinde ele alınan ve kent belleğini oluşturabilecek tüm paydaşların incelenmesi yoluyla belgeleme/arşivleme çalışmaları yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Bellek, kent, kent belleği, kent kimliği, sanat, arşiv, modernizm, benzeşme, mutenalaşma.

Abstract:
The change and transformation of cities began with modernism, gained momentum with globalization and neo-liberalism. Today, this change and transformation is still ongoing. Although change is often inevitable, the changing urban image causes a loss of memory over time. At this point, art is almost protecting the urban memory on the one hand, and on the other hand, it is witnessing the dramatic changes of cities.
''The relationship of urban memory in contemporary art, entitled'' report; the identity of the city took place in urban and strategic importance in terms of memory, and converted and modified for a variety of reasons, or even destroyed; historical, cultural, geographical locations, individual, society has created and has been made into the effects that these effects on memory and reflections on the art of investigated. The relationship between the city and memory; space, nature, individual, power, affinity, etc. based on the concepts of 'urban memory' and ''tracking urban memory'', documents/records/witnesses about the past and present of the city were referenced and artistic applications were made to make urban memory visible. Emphasizing the image of the city that is gradually being destroyed or destroyed; one of the primary goals has been to focus on the places we live in, to trace the urban memory and to protect the urban memory through the implementations. Therefore, architectural elements about the city, spaces, social events, memories, etc. documentation /archiving studies have been carried out by examining all the stakeholders who were involved in the project and who could create urban memory.

Keywords: Memory, city, urban memory, urban identity, art, archive, modernism, similarity, gentrification.