Alkol ve madde kullanım bozukluğu nedeniyle tedavi gören bireylerin nüks ve motivasyonlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi: Betimsel bir çalışma
Examining of factors affecting the motivation and relapse of individuals treated for alcohol and substance use disorder: A descriptive study
Yazar: ÖZLEM DEMİRÇALI
Danışman: PROF. DR. HAKAN COŞKUNOL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Alkolle ilgili bozukluklar = Alcohol-related disorders ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Motivasyon = Motivation ; Nüks = Recurrence ; Tedavi = Treatment

Özet:
Bu araştırmanın amacı, alkol ve madde kullanım bozukluğu nedeniyle tedavi gören bireylerin motivasyon ve nüks ile ilgili görüşlerini belirlemek ve bu problemlerin çözümüne yönelik tedavi sürecine veri sağlamaktır. Ayrıca alkol ve madde kullanım bozukluğu tedavisinde önemli rolleri olduğu düşünülen motivasyon ve nüks e yol açan faktörler üzerinden bireylerin tedavi sürecinde veya sonrasında tekrar madde kullanmaya yönelmelerinin nedenlerini çalışarak bu alanda çalışanlara yol gösterici nitelikte olması amaçlanmıştır.  
Araştırma evrenini İzmir`de yaşayan, DSM-5(Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı - 5) göre alkol ve madde kullanım bozukluğu tanısı almış bireyler oluşturmaktadır. Ancak Ege üniversitesi hastanesi yatılı birimine başvuran ve araştırmaya katılmayı kabul edenler araştırmanın çalışma evrenini oluşturmuştur. Araştırma sürecinde çalışılacak birey sayılarını belirlerken öncelikle 2018 yılı boyunca alkol ve madde kullanım bozukluğu tanısıyla tedaviye başvuran kişi sayısı (186) on ikiye bölünerek ay bazında yatan hasta sayısı (15.5) tespit edilmiştir. Temsili olarak en az üç aylık süre zarfını baz alarak 45 birey ve üstüne ulaşılabileceği hedeflenmiştir. Bu çalışmada tam sayım yönetimine gidilmiş, her hangi bir örneklem seçim yöntemi kullanılmamıştır.
Çalışmaya katılmayı kabul eden 40 kişi araştırmaya dahil edilmiştir. Bu kişilerle ayrıntılı olarak görüşme yapılmıştır. Görüşme yarı yapılandırılmış form üzerinden yürütülmüştür. 
Çalışmaya katılan bireyler madde kullandıkları süre içerisinde etiketlenmeye maruz kaldıklarını, sosyal, tıbbi, psikolojik, yasal ve ekonomik sorunlarla karşılaştıklarını belirtmişlerdir. Karşılıklı olarak bu sorunların hem maddenin tekrar kullanımına hem de tedaviyi aramalarına neden olduğunu ifade etmişlerdir. Sonuçlar, nüks ve tedavi motivasyonuna ilişkin faktörler, alkol ve madde kullanan kişilerin kendilerine ve ailelerine, bu kişiler ile çalışanlara, bir bakış açısı getirmek üzere yorumlanmıştır. Çalışmanın madde bağımlılığı alan yazınına katkıda bulunduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler; Madde kullanım bozukluğu; Alkol kullanım bozukluğu; Motivasyon; Nüks

Abstract:
The target of this study is to determine the treatment motivations and opinions related to relapse in individuals diagnosed with alcohol and substance use disorders and to provide data on the treatment application process regarding the solution of these problems. In addition, it is aimedtto provide guidance to those working in this field by studying the reasons why individuals who are thought to have an important role in the treatment of alcohol and substance use disorders, which cause motivation and relapse, tend to use substances again during or after the treatment process. 
The population of the research consists of individuals living in Izmir and diagnosed with alcohol and substance use disorder according to DSM-5 (Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders - 5). However, those who received treatment in the boarding unit of Ege University hospital and those whoaagreed to participate in the study constituted the study population of the research. While determiningtthe number of individuals to be worked in during the research process, the number of individuals who applied for treatment with the diagnosis of alcohol and substance use disorder during 2018 was divided by 12 (186) and the number of individuals per month (15.5) was determined. In addition, within the framework of the opinion received from the employees on statistics, a period of at least three months was considered appropriate as a representation. For this reason, based on the number of individuals per month, it is targeted to reach at least 45 individuals over a three-month period. Sampling selection method was not used for this research. Instead, full counts were used. 40 individuals who voluntarily accepted tooparticipate in the study were included in the research. In-depth interviews were made with these people. The interviews are semi-structured. The relapse and motivation semi-structured form was created based on the literature review, consultant opinion. 
The individuals participating in the study stated that they were exposed to labeling and encountered medical, psychological, social, economic and legal problems during their substance use. They mutually stated that these problems caused both the reuse of the substance and the seeking of treatment. The results were interpreteddto bring an in-depth perspective to the factors related to relapse and treatment motivation to the alcohol and substance users themselves and their families, and to these individuals and employees. The research is thought toccontribute to the substance addiction literature.

Keywords; Substance Use Disorders; Alcohol Use Disorder; Motivation; Relapse