Yeni tanı kanser hastalarında anemi parametrelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of anemia parameters in cancer patients at the time of diagnosis
Yazar: GÖKÇE KENAR
Danışman: PROF. DR. GÜNGÖR UTKAN
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Folat = Folate ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Vitamin B 12 eksikliği = Vitamin B 12 deficiency

Özet:
Yeni Tanı Kanser Hastalarında Anemi Parametrelerinin Değerlendirilmesi 
Giriş: Kanser hastalarında anemi sebepleri genellikle birden fazla faktöre bağlıdır. Bu sebepler arasında kronik hastalık anemisinin yanısıra kobalamin, folat, demir eksikliği de yer almaktadır. Çalışmamızın amacı, yeni tanı kanser hastalarında anemi prevalansını tespit etmek ve sebeplerini ortaya koymaktır. 
Gereç ve Yöntem: 310 yeni tanı kanser hastası (%35.8'i gastrointestinal yol kanseri, %64.2'si gastrointestinal yol dışı kanser olmak üzere) ve 301 kişilik sağlıklı kontrol grubu anemi parametreleri açısından değerlendirildi: tam kan tetkiki, ferritin, transferin saturasyon yüzdesi, serum demiri, serum vitamin B12 düzeyi, folat düzeyi değerleri kıyaslandı. Çalışmaya dahil edilmeme kriterleri daha önceden sitotoksik kemoterapi veya radyoterapi almak ve son 3 ay içerisinde hemoraji öyküsü bulunması olarak belirlendi. 
Bulgular: Yeni tanı kanser hastalarının %49.7'sinde ve kontrol grubunun %13'ünde anemi tespit edildi (p<0.001). Kanser hastası grubunda ortalama ferritin düzeyi 153 ng/mL iken kontrol grubunda 47 ng/mL olarak değerlendirldi (p< 0.001). Aksine hasta grubunda, serum demiri ve transferrin saturasyon yüzdesi daha düşük düzeydeydi (p< 0.001). Folat eksikliği (< 3.1 ng/mL) hasta grubunda kontrol grubuna göre daha fazla orandaydı (%6.5 ve %1, p<0.001). Kobalamin eksikliği (< 200 pg/mL) de hasta grubunda kontrol grubuna göre daha fazla oranda görüldü (%39.3 ve %17.7, p<0.001). Gastrointestinal yol kanserleri ile gastrointestinal yol dışı kanserler arasında anemi parametreleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark gözlenmedi. Metastatik hastalarda anemi oranı %59.7 iken nonmetastatik hastalarda %55.3 olarak tespit edildi.(p<0.05)
Sonuç: Çalışmamızda, kanser hastalarında kontrol grubuna göre nutrisyonel eksikliklerin daha sık görüldüğü tespit edildi. Ferritin seviyesi kanser hastalarında daha yüksek ortalamada tespit edilmiş olsa da, serum demiri ve transferin saturasyon yüzdesi daha düşük değerdeydi. Bu durum ferritinin akut faz reaktanı özelliği de taşıması ile açıklandı. Kobalamin ve folat eksikliği inefektif eritropoez ve pansitopeniye yol açabilen nutrisyonel eksikliklerdir. Vitamin B12 veya folat eksik bu hastalara ek olarak sitotoksik kemoterapiler uygulanması halinde, miyelosupresif etki daha şiddetli ve uzun süreli olabilir. Sonuç olarak, kanser hastalarında tanı anında anemi parametrelerinin rutin olarak değerlendirilmesini önermekteyiz. Bu sayede bu nutrisyonel eksikliklerin tedavisi daha erken dönemde uygulanabilecek ve yan etki profili geniş olan gereksiz transfüzyonlardan kaçınılmış olacaktır.
Anahtar sözcükler: kanser hastaları, anemi, vitamin B12, folat, demir eksikliği anemisi

Abstract:
Evaluation of Anemia Parameters In Cancer Patients At The Time Of Diagnosis
Objective: Causes of anemia in cancer patients are often multifactorial. It may be atrributed to underlying nutritional deficiencies, such as cobalamin, folate, iron. The aim of our study is to determine prevalence of anemia and evaluate anemia parameters in newly diagnosed cancer patients 
Methods: 310 newly diagnosed cancer patients (gastrointestinal tract (GIT) cancers, 35.8%; non-GIT malignancies, 64.2%) and 301 healthy individuals as control group were retrospectively evaluated in terms of anemia parameters: complete blood count (CBC), ferritin, transferrin saturation (TSAT), serum iron (SI), vitamin B12, folate levels. The exclusion criteria were, to be treated with cytotoxic treatments or radiotherapy before, and having a story of hemorrhage within last 3 months. 
Results: Anemia was observed in 49.7% of newly diagnosed cancer patients and in 13.7% of control group (P< 0.001). Mean ferritin level was 153 ng/mL in patients group and 47 ng/mL in control group (P< 0.001). By contrast, in patient group, SI and TSAT were lower (P< 0.001). Folate deficiency (? 3.1 ng/mL) was seen more frequent in patient group than control group (6.5% and 1%, P< 0.001). Cobalamin deficiency (? 200 pg/mL) was also seen more frequent in patients group than control group (39.3% and 17.7%, P< 0.001). Anemia parameters were similar in both groups of patients with GIT cancers and non-GIT cancers. In patient group anemia was seen more frequent in metastatic group than nonmetastatic group (59.7% and 55.3% , P<0.05)
Conclusion: In the current study, we found that nutritional deficiencies are more prevalent in newly diagnosed cancer patients than control group. However ferritin levels were higher in cancer patients, SI and TSAT levels were lower. This situation can be explained by acute phase response. Both cobalamin and folate deficiencies may cause ineffective erythropoiesis and also pancytopenia. If cytotoxic therapies will be administered additionally to cobalamin or folate deficient cancer patients, duration of bone marrow depression may become longer. In conclusion, we suggest to evaluate anemia parameters routinely at the time of diagnosis in cancer patients. This may provide an opportunity to replace these nutritional factors earlier and to reduce the requirement of transfusion.
Keywords: cancer patients, anemia, cobalamin, folate, iron deficiency anemia, vitamin B12