4. sınıf öğrencilerinin göçmenlere yönelik tutumlarına göç temalı çocuk kitaplarının etkisi
The effect of migration-themed children's books on 4th grade primary school students'attitudes to immigrants
Yazar: GÜLŞAH MARAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELİM TİRYAKİOL
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Göçler = Migrations ; Göçmenler = Emigrants ; Mülteciler = Refugees ; Tutum ölçekleri = Attitude scales ; Tutumlar = Attitudes ; Uluslararası göç = International migration ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature ; Çocuk kitapları = Children's books ; Ölçekler = Scales ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Bu çalışma, dördüncü sınıf öğrencilerinin göçmenlere yönelik tutumlarına göç temalı çocuk kitaplarının etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Karma desenin kullanıldığı çalışmada, açıklayıcı durum çalışması ile yarı deneysel yaklaşım benimsenmiştir.  Çalışmada, İstanbul'da göçmen nüfusun yoğun olduğu bir mahallede yaşayan 2021-2022 eğitim öğretim yılı ikinci döneminde dördüncü sınıfta olan 56 öğrenciye Mülteci Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği (MÖYTÖ) uygulanmış ve yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Deneysel bir uygulama olarak göç temalı çocuk kitaplarına dayalı etkinliklerle Türkçe derslerinde 8 hafta boyunca okuma seansları gerçekleştirilmiştir. Kontrol grubu öğrencileri ise normal derslerine devam etmişlerdir. Deney ve kontrol gruplarıyla görüşme yapılmış ve okuma oturumlarından önce ve sonra MÖYTÖ'yü doldurmaları istenmiştir. Nicel veriler SPSS 22.0 ile, nitel veriler betimsel analiz kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda göç temalı çocuk kitaplarının göçmenlere yönelik tutumlar üzerinde anlamlı bir farklılık oluşturmadığı görülmüştür. Cinsiyet, sosyoekonomik durum ve ebeveyn eğitim düzeyi gibi sosyal/eğitimsel değişkenlerin de göçmenlere yönelik tutumlar üzerinde hiçbir etkisi olmamıştır. Nitel veriler, göç temalı çocuk kitaplarının göçmenlerin sorunlarına duyarlılığı, empatik düşünmeyi, çeşitlilik konusunda olumlu bir tutumu ve göçmenlerle ilgili haberlere dikkat göstermeyi teşvik ettiğini ortaya koymuştur. Sonuç olarak, bu çalışma araştırmacılar, öğretmenler ve politika yapıcılar için daha ileri çalışmalara önemli ölçüde katkıda bulunmaktadır.

Abstract:
This study aims to investigate the impact of migration-themed children's books on the attitudes of fourth-grade primary school students toward migrant students.  Employing a mixed design, the study adopts a quasi-experimental approach with a pre-test-post-test control group and an explanatory case study. Recruiting 56 students living in a neighborhood with a dense migrant population in Istanbul, the researcher administered the Attitude Scale Towards Refugee Students Scale  (ATRSC) and conducted semi-structured interviews during the 2021-2022 academic year. As an experimental practice, the researcher held reading sessions for 8 weeks with activities based on migration-themed children's books. Control group students continued their regular classes. The experimental and control groups were interviewed and asked to fill in the ATRSC both before and after the reading sessions. The researchers analyzed the quantitative data with SPSS 22.0 and qualitative data using descriptive analysis. The analysis revealed that migration-themed children's books do not change attitudes about migrants. Other social/educational variables such as sex, socioeconomic status, and parental education level also had no effect on attitudes towards migrant. The qualitative data revealed that migration-themed children's books promote sensitivity to migrants'problems, empathic thinking, a positive attitude about diversity, and paying attention to news about migrants. As a result, this study significantly contributes to further studies for researchers, teachers, and policy-makers.