Gastrointestinal kanserli hastaların serumlarında MMP-2 ve MMP-9 proteolitik aktivitelerinin belirlenmesi
Determination of proteolytic activation of MMP-2 and MMP-9 serum fluids in patients with gastrointestinal cancer
Yazar: ÖMER KEREM SELÇUK
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE MERGEN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Biyoloji = Biology ; Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Enzim aktivitesi = Enzyme activity ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Kanser, bir hücredeki hasar sonucu hücrenin kontrolsüz ve anormal bir şekilde büyümesi, çoğalmasıdır. Kanser hastalığında hücrelerin çoğalması ardından farklı dokulara hatta lenfatik ve hematojenik yayılım ile metastaz ve invazyon sonucu uzaktaki organlarda tümör oluşumu sonucunda hastaların büyük bir bölümünde ölümle sonuçlanır. Moleküler düzeyde, kanser hastalarında erken tanı ve tedavi amaçlı, bazı biyobelirteçlerin kullanılmasına yönelik yapılan son yıllardaki çalışmalarda, çeşitli enzimlerin, periferik kan plazması, serumu ve çeşitli vücut sıvılarında saptanması kanser hastalığının tedavisi için umut verici olmuştur.Bu tez çalışmasında da amaçlanan hedef, gastrointestinal kanser hastalarında hasta olmayan bireylere göre periferal kanda artışı olduğu düşünülen, Matriks Metalloproteinaz-2 (MMP-2) ve Matriks Metalloproteinaz-9 (MMP-9) enzimlerinin jelatin zimografi yöntemi ile aktivasyonlarının belirlenmesidir.Bu doğrultuda, klinik tanılı 28 gastrointestinal kanserli bireyden oluşan hasta grubu ile tümör bulgusu saptanmamış 40 sağlıklı bireyden oluşan kontrol grubunun periferik kanından elde edilen serumlarında MMP-2 ve MMP-9 aktivasyonu karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir.Jelatin zimografi yöntemine göre yapılan jelatinaz aktivasyonu dansitelerinin karşılaştırılmasıyla elde edilen istatistiksel analizleri sonucunda, MMP-2 ve MMP-9 aktivasyonu için kanserli bireylerle, sağlıklı bireylerden oluşan kontrol grubu arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Deney kapsamında kullanılan enzimlerinin hassaslık ve özgüllükleri sırasıyla, MMP-2 için %85 ve %92; MMP-9 için %67 ve %75'dir.Yapılan tez çalışması sonucunda MMP-2 ve MMP-9 enzimlerinin gastrointestinal tümörlerin belirlenmesi için kullanışlı olabileceği saptanmıştır. Ayrıca yapılan zimografi yöntemine ek olarak, mRNA ifadesinin kontrolü veya ELISA gibi yöntemlerle karşılaştırmalı olarak kanser metastazlarının erken tanısında enzimlerin kullanılma güvenilirliğinin arttırılması sağlanabilir.

Abstract:
Cancer is uncontrolled division and growth of cells as a result of DNA damage in the cell. After the unregulated cell division, lymphatic and haematogenous metastatic spread at distant organs in cancer usually ends up with death in patients. Recent researches about the marker used in early diagnosis and treatments in patients with gastrointestinal cancer shows that the detection of some enzymes in peripheral blood plasma, serum and body fluids promise cancer treatment.It is considered that enzyme activations of matrix metalloproteinase-2 (MMP-2) and matrix metalloproteinase-9 (MMP-9) are increased in gastrointestinal cancer patients? peripheral blood serum. The main aim of this study is to compare the activation of MMP-2 and MMP-9 by using the gelatin zymography method in cancer patients and the control group. According to this, determination of enzyme activities of MMP-2 and MMP-9 is done by using the peripheral blood serum from 28 clinical diagnosed patients with gastrointestinal cancer and 40 healthy people.By using gelatin zymography method, serum MMP-2 and MMP-9 levels were significantly elevated in patients with gastrointestinal cancer. The statistical analysis shows the significant differences which is obtained by comparing the gelatinase activations between patient group and control group. In addition, the sensitivity and specificity of MMP-2 is established as 85% and 92% while MMP-9 sensitivity and specificity is established as 67% and 75%.In conclusion, MMP-2 and MMP-9 enzyme activities are promised to identify early diagnosis of gastrointestinal malignancy. In addition to gelatin zymography method, metalloproteinase activities could be compared with different methods such as mRNA expression and ELISA method. By this multiple comparisons, the reliability of metalloproteinase enzyme activities could be verified to determine early diagnosis of cancer malignancy.