Sosyal bilgiler öğretmen adaylarında çevre bilincinin geliştirilmesinde probleme dayalı öğrenme yönteminin etkisi
Effect of problem based learning method in promoting environmental consciousness in candidate social studies teachers
Yazar: BÜLENT ALAGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. SERVET KARABAĞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma, ilköğretim bölümü sosyal bilgiler öğretmen adaylarıyla ?Çevre Sorunları Coğrafyası? dersi bünyesinde yapılmıştır. Çalışma kapsamında, ?Probleme Dayalı Öğrenme? (PDÖ) yöntemi ile geleneksel öğretim yöntemlerinin, öğrencilerin çevre sorunlarına çözüm önerisi getirme konusundaki akademik başarılarına, çevre problemlerini çözme becerilerine ve çevre sorunlarına getirdikleri çözüm önerilerindeki yaratıcılıklarına etkisi araştırılmıştır.Araştırma öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desen modelinde tasarlanmıştır. Araştırmada deney grubunda probleme dayalı öğrenme yöntemi, kontrol grubunda geleneksel öğretim yöntemleri kullanılmıştır.Araştırmada veri toplama aracı olarak çevre başarı testi, problem çözme envanteri ve yaratıcılık ölçeği kullanılmıştır. Geliştirilen ölçme araçları, Gazi Üniversitesi, Gazi Eğitim Fakültesi, Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bölümündeki 4. sınıf öğrencilerinden 64 kişilik iki gruba uygulanmıştır. İstatistiksel varsayımların incelenmesi için Kolmogorov-Smirnov ve Levene testleri, hipotez testlerine ilişkin karşılaştırmalarda ise parametrik testler olan eşleştirilmiş örnekler t-testi (paired samples t-test) ve bağımsız örnekler t-testi (independent samples t-test) kullanılmıştır.Araştırma sonunda, probleme dayalı öğrenme (PDÖ) yönteminin öğrencilerin çevre sorunlarına çözüm önerisi getirme konusundaki akademik başarılarında geleneksel öğretim yöntemlerine göre daha fazla bir artış sağladığı, öğrencilerin problem çözme becerilerinin artırılmasında daha etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak hem problem çözme ve hem de geleneksel öğretim yöntemlerinin öğrencilerin yaratıcılık becerilerinde olumlu yönde bir artış sağlamadığı görülmüştür.Araştırmadan elde edilen bulgulardan yola çıkarak PDÖ yönteminin çevre konularını içeren tüm derslerde kullanılması gerektiği önerilmektedir. Ayrıca öğrenciler bu yöntemi benimsediklerini, ilk defa özgürce tartışabildiklerini ve böylece dersin daha kalıcı olduğunu anlatmışlardır. Dolayısıyla PDÖ yönteminin çevre konularını içeren derslerde de kullanılmasının çevre bilinci kazanmış öğretmenlerin yetişmesinde etkili bir rol oynayacağına inanılmaktadır.

Abstract:
This study has been done with candidate social studies teachers within ?Environmental Problems Geography? class at Primary Education Department. In this study, the impact of problem based learning (PBL) method and traditional teaching methods has been searched over following items:a)academic achievement of students about getting solutions to environmental problems,b)environmental problem solving abilities of students,c)creativity of students about getting solutions to environmental problems.Research has been designed in experimental design model. Problem based learning method was used in experimental group and traditional teaching methods were used in control group.Environmental achievement test, problem solving inventory and creativity scale are the means used in data collection in this study. The measurement tools that had been developed were applied to 64 students in two groups. The students were chosen from Gazi University, Gazi Faculty of Education, Social Studies Education Department. For examination of statistical assumptions, Kolmogorov-Smirnov and Levene tests were used. Paired samples t-test and independent samples t-test which are parametric tests were used for comparison related with hypothesis tests.Findings of the research proved that problem based learning method is more successful than traditional teaching methods in terms of getting solutions for environmental problems from students. It has been also found that PBL is more sufficient than traditional teaching techniques about increasing students? problem solving abilities. Nevertheless both PBL and traditional ones didn?t have an impact over increasing students? creativity abilities.According to the research data, it is suggested that problem based learning (PBL) method has to be used in all classess including environmental issues. Students told that they adopted this method, they could discuss freely in the first time and in this way the class was permanent. Consequently it is believed that using PBL method in other classess including environmental issues will have an efficient role in educating teachers who have environmental consciousness.