Türk demokrasi tarihinde ilk cepheleşme hareketleri Güçbirliği-Vatan Cephesi
The first schism movement in the history of Turkish democracy, United Forces Front - Fatherland Front
Yazar: OĞUZ KALAFAT
Danışman: DOÇ. DR. NURAY ÖZDEMİR
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History
Dizin: Cumhuriyet Halk Partisi = Cumhuriyet Halk Party ; Demokrasi = Democracy ; Demokrat Parti = Democrat Party ; Güçbirliği = United Forces Front ; Hizip = Schism ; Kutuplaşma = Polarization ; Siyasi kutuplaşma = Political polarization ; Siyasi tarih = Political history ; Türk siyasi tarihi = Turkish political history ; Vatan Cephesi = Country Front

Özet:
Demokrat Parti (DP), 1950 seçimleriyle Cumhuriyet Halk Partisi'ne (CHP) karşı halkın büyük desteğini alarak iktidara gelmiştir. Ancak zamanla enflasyon ve işsizlik gibi ekonomik sorunların ortaya çıkmasıyla halkın desteğini kaybetmeye başlamıştır. Özellikle basın, adalet ve üniversitelere yönelik izlediği baskıcı politikalar büyük tepki görmüştür. DP'nin baskıcı yönetimi muhalefeti birlikte hareket etmeye itmiş ve böylece Türk demokrasi tarihinde cepheleşmeye yol açan bir sürece girilmiştir. CHP, Hürriyet Partisi, Cumhuriyetçi Millet Partisi ve Türkiye Köylü Partisi gibi muhalif partiler Güçbirliği yapma yoluna gitmişlerdir. Muhalefet partilerinin izlediği Güçbirliği politikası zamanla halktan da destek bulmuş ve bu durum DP yöneticilerini endişelendirmiştir. İktidarın muhalefetin toplantı ve konuşma haklarını sınırlandırması ve siyasetin mecliste konuşulamaz duruma gelmesinin ardından muhalefet, siyaseti direk halka karşı yapma yoluna gitmiştir. Anadolu'nun çeşitli yörelerine Güçbirliği gezileri düzenlemişlerdir. Fakat Güçbirliği gezilerinde meydana gelen Uşak ve Çanakkale olayları başta olmak üzere birçok istenmeyen olayların yaşanması muhalefetin tepkisine neden olmuştur. DP izlediği sertlik politikasının etkisizliğini fark etmiş ve Güçbirliği hareketine karşılık, Başbakan Adnan Menderes'in girişimiyle Vatan Cephesi'ni kurmuştur. Böylece halkın desteğini yeniden kazanmaya çalışmıştır. Fakat uygulanan cepheci siyaset halkı iki kutba ayırmış ve ülkedeki gerilim artarak devam etmiştir. DP Güçbirliği gezileri sırasında yaşanan olumsuzlukların ve artan öğrenci olaylarının önüne geçememiştir. DP'nin iktidarını korumak ve muhalefetin de iktidar olmak için izlediği siyasette cepheleşme politikası, DP'nin sonunu getirmiştir. Ülke içerisinde oluşan kargaşa ortamının son bulması gerekçesiyle 27 Mayıs 1960'da askeri müdahale ile yönetime el koyulmuştur. Böylece Cumhuriyet döneminin ilk ihtilali gerçekleşerek, DP'nin 10 yıllık iktidarı sonlanmıştır.
 Bu tez çalışmasında, Türk demokrasi tarihinde Güçbirliği ve Vatan Cephesi şeklinde görülen ilk cepheci siyaset incelenmiştir. DP iktidarı döneminde halkın iki kutba ayrılmasıyla yaşanan olaylar ve cepheci siyasetin 1960 ihtilaline giden sürece etkileri üzerinde durulmuştur.
ANAHTAR KELİMLER: Demokrat Parti, Cumhuriyet Halk Partisi, Güçbirliği, Vatan Cephesi, Cepheci Siyaset.

Abstract:
The Democratic Party (DP) came to power with the support of the people against the Republican People's Party (RPP) in the 1950 elections. But over time, it began to lose public support with the emergence of economic problems such as inflation and unemployment. Its repressive policies, especially towards the press, justice and universities, have seen a great reaction. The repressive leadership of the DP pushed the opposition to act together, a process began that led to a schism in the history of Turkish democracy. Opposition parties such as the RPP, the Freedom Party, the Republican National Party and the Peasant Party of Turkey had gone on the path of unity. The policy of cooperation followed by opposition parties eventually found support from the public, which worried DP leaders. The Union of Forces policy followed by the opposition parties has received support from the public over time. They organized joint trips to various regions of Anatolia. But the fact that many undesirable events, especially the events of Uşak and Çanakkale, occurred during the trips of the force, caused the reaction of the opposition. DP realized the ineffectiveness of its hardline policy and established the Homeland front on the initiative of Prime Minister Adnan Menderes in response to the movement of unity of power. So he tried to regain public support. But the politics of schism polarized the people, and the tension in the country continued to increase. DP had not been able to prevent the negative views and increasing student incidents during the power trips. The policy of schism, followed by the DP to maintain its power and the opposition to be in power, brought about the end of the DP. On May 27, 1960, the government was confiscated by military intervention on the grounds that the atmosphere of turmoil within the country had ended. Thus, the first coup of the Republican period took place, ending the 10-year power of the DP.
 In this thesis, the first schism in the history of Turkish democracy in the form of United Forces Front - Fatherland Front were examined. During the period of DP power, the events of the separation of the people into two poles and the effects of front-line politics on the process leading to the 1960 military coup were focused on.
KEYWORDS: Democratic Party, Republican People's Party, United Forces Front, Fatherland Front, Policy of Schism.