Üstün yetenekli ve normal çocukların ebeveyn kabul-red, ebeveyn tutumu ve sosyal destek algıları ile yaşadıkları psikolojik güçlükler arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between gifted and normal children's perception of parental acceptance-rejection, parental styles, social support and their psychological difficulties
Yazar: NESİBE OLGUN KAVAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÜNAY SERAP TEKİNSAV SÜTCÜ
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Psikolojik sorunlar = Psychological problems ; Sosyal destek = Social support ; Çocuklar = Children ; Üstün yetenekli çocuklar = Gifted children

Özet:
Bu araştırmanın temel amaçlarından biri, üstün yetenekli ve normal gelişim gösteren çocukları ebeveyn kabul-red, ebeveyn tutum, sosyal destek, psikolojik güçlükler ve yalnızlık algısı açısından karşılaştırmaktır. Çalışmanın bir başka amacı ise üstün yetenekli ve normal gelişim gösteren çocukları yalnızlık düzeylerini ve yaşadıkları psikolojik güçlükleri yordayan değişkenler açısından karşılaştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda, araştırmanın örneklemini 172 üstün yetenekli ve 232 normal gelişim gösteren çocuk oluşturmaktadır. 
Yapılan analizler sonucunda, üstün yetenekli çocukların normal gelişim gösteren akranlarına göre daha fazla otoriter ebeveyn tutumu, ebeveyn reddi, ilgisizlik ve ihmal duyguları algıladığı, daha fazla yalnızlık duyguları yaşadığı ve dikkat eksikliği hiperaktivite belirtileri gösterdiği bulunmuştur. Ancak regresyon analizleriyle çocukların yaşadıkları psikolojik güçlükleri yordayan değişkenler incelendiğinde,  her iki grubun da annenin otoriter tutumun, anneden algılanan red duygularının ve arkadaştan alınan düşük sosyal destek değişenlerinin benzer düzeyde yordayıcı olduğu bulunmuştur. Ayrıca regresyon analizleriyle çocukların yaşadıkları yalnızlık duygusunu yordayan değişkenler incelendiğinde, her iki grubun da babanın otoriter tutumu, arkadaştan alınan düşük sosyal destek, aileden alınan düşük sosyal destek ve yaşadıkları toplam psikolojik güçlükler değişkenlerinin benzer düzeyde yordayıcı olduğu bulunmuştur.
Oysa üstün yetenekli çocukların sorunlarında olumsuz ebeveyn tutumlarının ve ebeveyn reddinin yordayıcı gücünün daha fazla olması beklenmiş, ama bulgular bu beklentiyi karşılamamıştır.

Abstract:
One of the main objectives of this research is to compare gifted and normally developing children in terms of parental acceptance-rejection, parental attitudes, social support, psychological difficulties and loneliness perception. Another aim of the study is to compare gifted and normally developing children in terms of predictive variables of their levels of loneliness and psychological difficulties. For this purpose, the sample of current research constitutes 172 gifted and 232 normally developing children.
The results of statistical analysis showed that  gifted children have more authoritarian parenting styles, parental rejection, apathy and perceived feelings of neglect, more feelings of loneliness, and more attention deficit hyperactivity symptoms than their peers with normal development. On the other hand, according to regression analysis results, predictors of the psychological difficulties experienced by children are the authoritarian attitude of mother for both groups, perceived sense of rejection from mothers, and low social support from friends. The predictor value of these variables were found similar. In addition, when the predictors of children's feelings of loneliness are examined via regression analysis, the results showed that father's authoritarian attitude of both groups, low social support from friends, low social support received from family, and their overall psychological difficulties were found to be at similar levels in terms of predictive value.
However, negative parental attitudes and parental rejection was expected to be more predictive power in the problems of gifted children, but the findings did not meet this expectation.