D3 vitamini eksikliği olan hastalarda paratiroid hormon düzeyinin periodontal sağlık üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
An assessment of the effect of parathyroid hormone levels on periodontal health in patients with vitamin d3 deficiency
Yazar: FİLİZ KOLBAKIR AYPAK
Danışman: PROF. DR. HASAN GÖKHAN AÇIKGÖZ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Kolekalsiferol = Cholecalciferol ; Paratiroid hormon = Parathyroid hormone ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodontitis = Periodontitis ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency

Özet:
D3 VTAMN EKSKLG OLAN HASTALARDA PARATROD HORMON
DÜZEYNN PERODONTAL SAGLIK ÜZERNE ETKLERNN
DEGERLENDRLMES
Amaç: Bu çalısmanın amacı, 1,25(OH)2D3 seviyesinin belirlenerek D vitamini
eksikligi tanısı konmus bireylerde paratiroid hormon seviyelerinin periodontal
dokular üzerindeki etkilerinin degerlendirilmesidir.
Materyal ve Metot: Çalısmamız D Vitamin eksikligi olan; paratiroid hormon
seviyesi normal degerlerde 25 birey, paratiroid hormon düzeyi yüksek degerlerde 22
birey ve laboratuar bulguları normal degerlerde 18 bireyi içermektedir. D Vitamin
eksikligi teshisi konmus paratiroid hormon seviyesi normal ve yüksek olan bireyler
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji bölümünden Ondokuz
Mayıs Üniversitesi Dis Hekimligi Fakültesi Periodontoloji klinigimize Ocak- Mayıs
ayları aralıgında gönderilmis olup, periodontal saglıklı bireylerin kan örnekleri
Kasım- Ocak ayları aralıgında toplanmıstır. Çalısmaya dahil edilen tüm bireylerin
periodontal ölçümleri klinigimizde yapılarak, ortopanagromik röntgenleri Ondokuz
Mayıs Üniversitesi Dis Hekimligi Fakültesi Oral Diagnoz ve Radyoloji Bölümünde
alınmıstır.
Bulgular: Üç grubun periodontal teshislerinde istatiksel olarak anlamlı fark
bulunmustur (p=0,017, x2=15,446). D vitamini düsük PTH'ı yüksek olanların
tümünün periodontal açıdan hasta (ataçman kaybı, alveoler kemik rezorpsiyonu,
gingival enflamasyon) oldugu gözlendi. D vitamini düsük PTH'ı normal olanlarda bu
oran %84 iken, D vitamini ve PTH'ı normal olan kontrol grubunda yarı yarıya
periodontal hastalık gözlendi. D vitamini düsük PTH'ı yüksek olan grupta kronik
periodontitise yatkınlık %54 oranında gözlendi.
Sonuç: PTH'ı yüksek olanlarda periodontal hastalıga yatkınlık daha fazlaydı
diyebiliriz.

Anahtar Kelimeler: D Vitamini; Paratiroid Hormon; Periodontal Saglık; Periodontitis

Abstract:
AN ASSESSMENT OF THE EFFECT OF PARATHYROID HORMONE 
LEVELS ON PERIODONTAL HEALTH IN PATIENTS WITH VITAMIN D3 
DEFICIENCY  
Aim: The purpose of this study was to find out the levels of 1.25(OH)2D3 and to 
assess the effect parathyroid hormone levels on periodontal tissues in patients who 
were diagnosed to have vitamin D deficiency.  
Material and Method: The study  included 25  individuals with normal parathyroid 
hormone levels and 22 individuals with high parathyroid hormone levels all of whom 
had  vitamin D  deficiency  and  18  individuals with  normal  laboratory  findings. The 
individuals who had normal and high parathyroid levels and who were diagnosed to 
have  vitamin  D  deficiency  were  sent  to  Ondokuz  Mayıs  University,  Faculty  of 
Dentistry,  Periodontology  Clinic  from  Ondokuz  Mayıs  University,  Faculty  of 
Medicine, Department  of  Endocrinology  between  January  and May  and  the  blood 
samples of periodontally healthy  individuals were collected between November and 
January.  Periodontal  measurements  of  all  individuals  included  in  the  study  were 
made  in  our  clinic  while  their  orthopantograms  were  taken  in  Ondokuz  Mayıs 
University, Faculty of Dentistry, Department of Oral Diagnosis and Radiology.  
Results:  A  statistically  significant  difference  was  found  between  the  periodontal 
diagnosis of the three groups (p=0.017, x2=15.446). All the individuals who had low 
levels of vitamin D and high levels of PTH were found to be periodontally sick (loss 
of attachment, alveolar bone loss, gingival enflamation). While this rate was found to 
be 84%  in  individuals who had  low  levels of vitamin D and normal  levels of PTH, 
periodontal  disease  was  found  only  in  half  of  the  control  group  that  had  normal 
levels of vitamin D and PTH. Predisposition to chronic periodontitis was found to be 
54% in the group with low levels of vitamin D and high levels of PTH. 
Conclusion:  Predisposition  to  periodontal  disease  can  be  said  to  be  higher  in 
individuals with high levels of PTH. 

Key Words:  Parathyroid Hormone; Vitamin D;  Periodontal Health;  Periodontitis; Vitamin D