Ratlarda polikistik over sendromu oluşturma sürecinde D vitamininin uterus, over dokusu ve serum AMH düzeyi  üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of vitamin D on the uterus, over tissue and serum AMH level in the process of creating polycystic ovary syndrome in rats
Yazar: BÜNYAMİN ÇİM
Danışman: PROF. DR. ALPASLAN AKYOL
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Antimüllerian hormon = Antimullerian hormone ; Dehidroepiandrosteron = Dehydroepiandrosterone ; Over = Ovary ; Overyan folikül = Ovarian follicle ; Polikistik over sendromu = Polycystic ovary syndrome ; Sıçanlar = Rats ; Uterus = Uterus ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency

Özet:
DHEA ile PCOS oluşum sürecinde ratlarda D vitamininin overdeki folikülogenezis üzerine olan etkisi ile over ve uterus histolojisinde ve serum AMH düzeylerinde oluşturduğu değişikliklerin değerlendirilmesi amaçlandı. 
 Çalışmada 180-200 gram ağırlığında, 8-10 haftalık toplam 24 adet Wistar Albino cinsi dişi rat kullanıldı. Ratlar rastgele olarak 8'er adet 3 eşit gruba ayrıldı. Grup 1 (Kontrol Grubu); deney süresince 0,2 mg/ 100 ml/gün subkutan susam yağı uygulandı. Grup 2 (PCOS Grubu); deney süresince 6 mg/100g/ gün 0,2ml susam yağı içinde Dehidroepiandesteron (DHEA) uygulandı. Grup 3 (PCOS + Vitamin D Grubu); PCOS oluşturulan gruba D vitamini etkisininin araştırıldığı bu gruba ise deney boyunca 6 mg/100g/ gün 0,2ml susam yağı içinde DHEA + 120 ng/100 mg/hafta D vitamini uygulandı. Her üç gruba da 21 gün boyunca medikal ajanlar uygulandı.Çalışma 28.gün sonlandırıldı. Çalışma sonucunda rat serum AMH seviyeleri ölçüldü. Uterus ve Over dokusu histolojik olarak değerlendirildi. 
Serum AMH değeri Grup 2'de diğer gruplara kıyasla yüksek tespit edilirken, Grup 3'te en düşüktü. Grupların AMH değerlerinin ortalaması karşılaştırıldığında, grup 1 ile 2 arasında ve grup 2 ile 3 arasında anlamlı fark bulundu (p sırasıyla 0,001 ve <0,001).  
Over dokusundaki primordial ve primer folikül sayısı gruplar arasında benzerdi (p>0,05). Sekonder folikül sayısı grup 2'de en yüksek, grup 3'te en düşük sayıda idi. Grup 1 ile 2 arasında ve grup 2 ile 3 arasında anlamlı fark bulundu (p sırasıyla 0,001 ve 0,002). Overdeki graaf folikül sayısı, grup 3'te diğer gruplara göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha fazla sayıda tespit edildi. Graaf folikül sayısı; grup 2 ile 3 arasında anlamlı fark tespit edildi (p: 0,021). Overdeki atretik folikül sayısı, grup 2'te diğer gruplara göre daha fazla idi. Atretik folikül sayısı karşılaştırıldığında, grup 1 ile 2 arasında ve grup 2 ile 3 arasında anlamlı fark bulundu (p değerleri sırasıyla 0,001 ve 0,001). 
D vitamini verilen PCOS grubunda; AMH düzeyleri ve ovaryen histolojideki primordial, primer follikül sayıları etkilenmezken, sekonder, atretik follikül sayısı azalmış, folikülogenezin ileri dönemini temsil eden graaf folikül sayısı artmıştır. Serum AMH düzeyleri PCOS oluşum sürecinde vitamin D verilen grupta azalmıştır.  Anahtar kelimeler: AMH, DHEA, folikülogenez, over, rat, polikistik over sendromu

Abstract:
It was aimed to evaluate the effect of vitamin D on ovarian folliculogenesis and the changes in ovarian and uterus histology and serum AMH levels in rats during PCOS formation with DHEA.     
A total of 24 Wistar Albino female rats, 8-10 weeks old, weighing 180-200 grams, were used in the study. Rats were randomly divided into 3 equal groups of 8 each. Group 1 (Control Group); During the experiment, 0.2 mg/100 ml/day subcutaneous sesame oil was administered. Group 2 (PCOS Group); Dehydroepiandesterone (DHEA) in 0.2ml sesame oil was administered at 6 mg/100g/day during the experiment. Group 3 (PCOS + Vitamin D Group); On the other hand, 6 mg/100 g/day DHEA in 0.2 ml sesame oil + 120 ng/100 mg/week vitamin D was administered to this group in which the effect of vitamin D was investigated in the group with PCOS. Medical agents were applied to all three groups for 21 days.The study was terminated on the 28th day. At the end of the study, rat serum AMH levels were measured. Uterus and ovary tissue were evaluated histologically. 
         While serum AMH value was found to be higher in Group 2 compared to other groups, it was lowest in Group 3. When the mean AMH values of the groups were compared, a significant difference was found between groups 1 and 2 and between groups 2 and 3 (p 0.001 and <0.001, respectively). 
The number of primordial and primary follicles in the ovary tissue was similar between the groups (p>0.05). The number of secondary follicles was highest in group 2 and lowest in group 3. Significant differences were found between groups 1 and 2 and between groups 2 and 3 (p 0.001 and 0.002, respectively). The number of graaf follicles in the ovary was found to be statistically significantly higher in group 3 compared to the other groups. Graafian follicle count; significant difference was found between group 2 and 3 (p: 0.021). The number of atretic follicles in the ovary was higher in group 2 than in the other groups. When the number of atretic follicles was compared, a significant difference was found between groups 1 and 2 and between groups 2 and 3 (p values 0.001 and 0.001, respectively).           In the PCOS group given vitamin D; While AMH levels and the number of primordial and primary follicles in ovarian histology were not affected, the number of secondary, atretic follicles decreased, and the number of graaf follicles representing the advanced stage of folliculogenesis increased. Serum AMH levels decreased in the group given vitamin D during the PCOS formation process. 
Key words: AMH, DHEA, folliculogenesis, ovary, rat, polycystic ovary syndrome