Hayat boyu öğrenme kurum yöneticilerinin hayat boyu öğrenmeye ilişkin algıları ve görüşleri
Administrators' perception and opinions of lifelong learning institution about lifelong learning
Yazar: CAHİT KAVTELEK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SONER DOĞAN
Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Algı = Perception ; Metafor = Metaphor ; Yaşam boyu öğrenme = Lifelong learning ; Yöneticiler = Managers

Özet:
Bu çalışma, hayat boyu öğrenme kurumları ve hayat boyu öğrenme
kavramı temele alınarak yürütülmüştür. Araştırmanın amacı, HBÖ (Hayat Boyu
Öğrenme) kurum yöneticilerinin HBÖ algılarını ve görüşlerini araştırmak ve bazı
değişkenler açısından aralarındaki ilişkiyi incelemektir.
Araştırmada nicel ve nitel yöntemler birlikte kullanılmıştır. Araştırmanın
nicel kısmı ilişkisel tarama modelinde desenlenmiş olup Doğan ve Kavtelek
tarafından geliştirilen, "Hayat Boyu Öğrenme Algısı Ölçeği" veri toplama aracı
kullanılmıştır. Nitel bölümde ise olgu bilim (fenomonoloji) deseni kullanılmış olup
kurum yöneticilerinin HBÖ hakkındaki görüşleri metafor çalışması kapsamında
değerlendirilmiştir. Bu bağlamda araştırma açıklayıcı desen kapsamında
yapılandırılmıştır. İki araştırma yönteminin birlikte kullanılmasıyla konu ile ilgili
daha kapsamlı ve derinlemesine bilgi edinilmesi, araştırma sonucunda daha
güvenilir ve sağlıklı çıkarımlarda bulunulması amaçlanmıştır.
Araştırmanın çalışma grubunu Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu
Öğrenme Genel Müdürlüğü'nün Nisan ve Mayıs 2014 tarihlerinde düzenlemiş
olduğu "Yetişkin Eğitiminin Temel Prensipleri Çalıştayı"na Türkiye'nin bütün
coğrafi bölgelerinden katılan 804 HBÖ kurum yöneticisi oluşturmaktadır.
Nicel bölümden elde edilen verilerin analizinde dağılımın normal
çıkmaması nedeniyle HBÖ kurum yöneticilerinin HBÖ algılarını betimlemek için
Mann-Whitney U ve Kruskal -Wallis Testleri kullanılmıştır. Nitel bölümden elde
edilen verilerin analizinde ise betimsel analiz, içerik analizi ve karşılaştırma
tekniği kullanılmıştır.
HBÖ ölçeği ve alt boyutları, seçeneklere göre kodlanan puan aralığı
(SKPA) dikkate alınarak değerlendirildiğinde, çalışma grubundaki HBÖ kurum iv
yöneticilerinin eğitime duyulan ihtiyaç, HBÖ kurumlarının nitelikleri ve kişisel
gelişime duyulan ihtiyaç boyutlarını "Tümüyle Katılıyorum" düzeyinde; HBÖ
kurumlarının faaliyetleri boyutunu "Katılıyorum" düzeyinde ve HBÖ ölçeğini
toplamda 'Tümüyle Katılıyorum' düzeyinde değerlendirdikleri görülmüştür.
Ayrıca HBÖ kurum yöneticilerinin HBÖ ölçeğine yönelik algılarında cinsiyet,
kurum ve kıdem değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık tespit edilmezken yaş ve
görev yapılan bölge değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir.
Metafor çalışması ile hayat boyu öğrenme kapsamında görev yapan
yöneticilerin HBÖ kavramı hakkında oluşturdukları metaforlar incelenmiştir.
Veriler analiz edildikten sonra hayat boyu öğrenmeyi 36 yöneticinin (%27)
zorunluluk olarak; 21 yöneticinin (%16) doğa ile çağrışım kurarak; 20 yöneticinin
(%15) insan ürünü algısı geliştirerek; 17 yöneticinin (%13) insan yaşamı ile
özdeşleştirerek; 11 yöneticinin (%8) sürekli bir olgu olarak; 11 yöneticinin (%8)
insanda tedavi edici bir unsur olarak; 8 yöneticinin (%6) insan vücudunun bir
organı olarak; 5 yöneticinin (%4) insanla özdeşleştirerek ve 4 yöneticinin (%3) ise
insana yol gösteren bir kılavuz olarak değerlendirdikleri görülmüştür.
Nitel ve nicel bulgular birlikte değerlendirildiğinde, HBÖ kurum
yöneticilerinin gerek HBÖ ölçeğine vermiş oldukları cevaplar konusunda gerekse
ortaya çıkan metaforlar bağlamında HBÖ hakkında olumlu algı ve görüşlere sahip
oldukları söylenebilir. Bu durum ise nitel bulguların nicel bulguları desteklediği ve
açıkladığı şeklinde yorumlanabilir.
Araştırma kapsamında,
1. HBÖ kurum yöneticileri ile nitel çalışmalar yapılarak ilgili
literatüre katkı sağlanması,
2. HBÖ kapsamında gerçekleştirilen eğitim faaliyetlerinin ülke
genelinde daha yaygın hale getirilmesi,
3. Bireylere HBÖ'nin önemini kavratacak tanıtım çalışmaları
yapılması,
4. HBÖ kurum yöneticilerinin özellikle yurt dışı eğitim programları ile
donanımlarının arttırılması,
5. Uluslararası projeler aracılığıyla HBÖ faaliyetlerine yön verecek v
çalışmaların yapılması önerilebilir.



Anahtar Sözcükler: Hayat boyu öğrenme, Hayat boyu öğrenme kurumları, HBÖ
kurum yöneticileri, Milli Eğitim Bakanlığı, Metafor

Abstract:
This study was carried out on the basis of lifelong learning institutions as
well as the concept of lifelong learning. The purpose of the study is to explore
LLL (Lifelong Learning) Institution managers' perceptions and opinions on LLL
and to examine the relationship between them in terms of some variables.
Quantitative and qualitative methods are used together in this research. The
quantitative part of the study was designed in relational screening model and the
"Lifelong Learning Perception Scale" developed by Doğan and Kavtelek was used
for data collection. In the qualitative part, however, the phenomenology design
was used and the opinions of institution managers on LLL were evaluated under
metaphor study. This context was, on the other hand, structured under the
descriptive research design. It was aimed to acquire more comprehensive and indepth
knowledge on the subject through using a combination of these two research
methods and to make more reliable and sound conclusions as a result of research.
The research population of the study is composed of 804 LLL institution
managers from all geographical regions of Turkey who have participated in the
"Basic Principles of Adult Education Workshop" organized by Ministry of
Education / General Directorate of Lifelong Learning in April and May 2014.
Since the distribution was not found to be normal in the analysis of the data
obtained from the quantitative section, Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis tests
were employed in order to describe LLL institution managers' perception of LLL.
However, descriptive analysis, content analysis and constant comparison
techniques were employed in the analysis of the data obtained from the vii
quantitative section.
When the LLL scale and subscales are evaluated considering the score
range encoded according to the options (SKPA), it was observed that the LLL
institution managers in the research population evaluated the dimensions of the
need for training, qualifications of LLL institution and the need for personal
development at "I totally agree" level; the dimension of LLL institutions' activities
at "I agree" level and the whole LLL scale at "I totally agree" level. In addition,
while no significant difference was observed in LLL institution managers'
perception of the LLL scale according to gender, institution and seniority
variables, significant differences were determined according to the variables of age
and the region where they serve.
Through the study of metaphor, the metaphors created by the managers
working within the scope of lifelong learning for LLL concept were thoroughly
examined. After analyzing the data obtained, it was found that the lifelong learning
was considered: as a necessity by 36 managers (27%); through establishing
associations with nature by 21 managers (16%); through developing the perception
of the human product by 20 managers (15%); through embracing with human life
by 17 managers (13%); as a continuous phenomenon by 11 managers (8%); as a
therapeutic factor for people 11 managers (8%); as an organ of the human body by
8 managers (6%); through embracing with people by 5 managers (4%) and as a
guide showing people the way by 4 managers (3%).
Considering the qualitative and quantitative findings are together, it is
possible to say that LLL institution managers have positive perceptions and
opinions about LLL both in terms of the responses given to LLL scale by them and
in the context of emerging metaphors. This situation can, however, be interpreted
as the qualitative findings support and explain the quantitative findings.
Within the scope of this research, it is recommended to
1. contribute to the relevant literature by conducting qualitative studies
with LLL institution managers,
2. make the training activities carried out under the LLL more viii
common across the country,
3. conduct promotional activities which will help people to understand
the importance of LLL,
4. increase educational competences of LLL institution managers
particularly through overseas training programs,
5. conduct studies through international projects that will guide LLL
activities.



Key Words: Lifelong learning, lifelong learning institutions, LLL institution
managers, Ministry of Education, Metaphor