Hippi Karşı Kültür Hareketi'nin müziğe etkileri: Türkiye'deki dönemsel rock müzikte Hippie Trail yansımaları
The effects of the Counterculture Hippie Movement on music: Reflections of Hippie Trail on periodical rock music in Turkey
Yazar: ELİF ŞEYDA ÇAKIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BESTE GÖKÇE PARSEHYAN
İstanbul Kültür Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sanat Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sanat Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Müzik = Music ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Hippi = Hippie ; Karşı kültür = Counter-culture ; Müzik = Music ; Müzik sosyolojisi = Music sociology ; Müzik türü = Sorts of music ; Rock müzik = Rock music ; Türk müziği = Turkish music

Özet:
Amerika Birleşik Devletleri'nin Vietnam Savaşı'na katılımını protesto etmek isteyen savaş karşıtı Amerikan gençliğinin göstermiş olduğu direniş Hippi Karşı Kültür Hareketi'nin temellerini atmış ve zamanla Avrupa'ya da sıçramıştır. Fransa'dan başlayarak tüm Avrupa'ya yayılan 68 Hareketi ile Hippi Hareketi anti-kapitalist değerler çerçevesinde buluşarak farklı bir dünya arayışına giren gençleri ortak bir eksende buluşturmuştur. Endüstrileşmiş batının maneviyat eksikliği hisseden gençleri ruhani tatmin bulabilmek için doğu mistisizmine yönelmişlerdir. Avrupa'nın çeşitli noktalarından Hindistan ve Nepal gibi doğunun gizemli gördükleri coğrafyalarına uzun süren kara yolculuklarına çıkmışlardır. Hippie Trail ismi verilen rotanın ana duraklarından biri İstanbul olmuştur. Sultanahmet'te konakladıkları 1960'ların ortalarından 1970'lerin sonlarına kadar olan dönemde Türkiye'deki gençlikle çeşitli paylaşımlar gerçekleştirmişlerdir. Protestolarında ve günlük hayatlarında rock müzik ekseninde yoğunlaşan hippilerin Türkiye'de yeni yükselmekte olan rock müziğe etkileri dönemsel literatürün incelenmesiyle ve dönem müziğine hâkim olan isimlerle yapılan bireysel görüşmelerle araştırılmıştır. Nitel araştırma yöntemi kullanılmış olan çalışmada, yarı yapılandırılmış bireysel görüşme tekniği uygulanmıştır. Türkiye'de yapılan rock müzikte ulusal ve geleneksel öğelerin evrensel unsurlardan üstün tutulması Türk gençleriyle yabancı hippiler arasındaki kültürel farkı ortaya koymuştur. Dönemin Türkiye'deki ana akım rock müzisyenlerinin müzikal ve söylemsel anlamda hippilerden etkilenmedikleri bulgusuna ulaşılmıştır. Dönemin amatör rock müzisyenlerinin hippilerden etkilenmiş oldukları bulgusuna ulaşılmasına rağmen çalışmanın sınırlılıkları bu müzisyenlerin profesyonellik dönemlerini kapsamamakta, dönemin rock müziğine etkisi içerisinde değerlendirilememektedir. Yurtdışında çıkan albümlerin ülkeye girişinin çok geç olduğu bu dönemde hippilerin yanlarında getirmiş oldukları albümlerin rock müzik seven dinleyiciler açısından önemli bir kaynak olarak değerlendirildiği bulgusuna ulaşılmıştır. Dönemin ana akım rock müziği üzerinde hippi etkisinden bahsetmenin mümkün olmadığı, dinleyicilerin rock müziğe olan ilgilerini geliştirme açısından ise hippi etkisinden bahsetmenin mümkün olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Karşı Kültür, Hippi Hareketi, Rock Müzik, Hippie Trail, Türk Rock Müziği, Lale Pudding Shop.

Abstract:
The resistance of the anti-war American youth who wanted to protest the United States' participation in the Vietnam War laid the foundations of the Hippie Counterculture Movement and spread to Europe over time. Starting from France, the 68 Movement and the Hippie Movement, which spread all over Europe, came together within the framework of anti-capitalist values and brought together the young people who were in search of a different world on a common axis. The youth of the industrialized west, who felt a lack of spirituality, turned to eastern mysticism in order to find spiritual satisfaction. They embarked on long-lasting land journeys from various points in Europe to the mysterious geographies of the east such as India and Nepal. One of the main stops of the route called the Hippie Trail was Istanbul. During the period from the mid-1960s to the end of the 1970s, when they stayed in Sultanahmet, they shared various experiences with the youth in Turkey. The effects of hippies, who concentrated on the axis of rock music in their protests and daily lives, on the newly emerging rock music in Turkey were investigated by examining the periodical literature and by individual interviews with the names who dominate the period music. Qualitative research method was used in the study and semi-structured individual interview technique was applied. The fact that national and traditional elements are superior to universal elements in rock music performed in Turkey has revealed the cultural difference between Turkish youth and foreign hippies. It has been found that the mainstream rock musicians of the period in Turkey were not influenced by hippies musically and discursively. Although it was determined that amateur rock musicians of the period were influenced by hippies, the limitations of the study do not include the professional periods of these musicians and cannot be evaluated within the scope of the rock music influence of the period. It has been found that the albums that hippies brought with them in this period, when the albums released abroad were too late to enter the country, were considered an important source for rock music-loving listeners. It has been concluded that it is not possible to talk about the hippie effect on the mainstream rock music of the period, and it is possible to talk about the hippie effect in terms of developing the listeners' interest in rock music. Keywords: Counterculture, Hippie Movement, Rock Music, Hippie Trail, Turkish Rock Music, Lale Pudding Shop.