Mozaik ve proje yaklaşımlarına dayalı eğitimin çocukların katılım düzeylerine etkisi
The effects of mosaic and project based approaches on children's involvement levels
Yazar: TUĞÇE AKYOL
Danışman: PROF. DR. NEFİSE SEMRA ERKAN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Derse katılım = Class participation ; Eğitim = Education ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Mozaik tekniği = Mosaic technique ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Proje temelli öğrenme yöntemi = Project based learning method ; Çocuk-okul öncesi =   ; Öğrenci katılımlı öğretim yöntemi = Students participitation instruction method ; Öğrenci katılımı = Student participation

Özet:
Bu araştırma mozaik ve proje yaklaşımlarına dayalı eğitimin çocukların katılım düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın diğer bir amacı da okul öncesi öğretmenlerinin ve okul öncesi dönemdeki çocukların okuldaki katılım süreçleri hakkındaki görüşlerinin belirlenmesidir. 
Araştırmada karma yöntemin, açımlayıcı sıralı deseni kullanılmıştır. Araştırmanın nicel aşamasında, deneysel olarak ön test son test kalıcılık testi kontrol gruplu deneysel desen, nitel aşamasında ise durum çalışması kullanılmıştır. Araştırmanın nicel aşamasının çalışma evrenini 2016-2017 eğitim öğretim yılında Afyonkarahisar il merkezindeki Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı bağımsız anaokullarına devam eden beş yaş çocukları, örneklem grubunu ise 24'ü deney 1 grubu, 26'sı deney 2 grubu ve 24'ü kontrol grubu olmak üzere toplam 74 çocuk oluşturmuştur. Araştırmanın nitel aşamasındaki çalışma grubunu ise, deney 1 ve deney 2 grubunda yer alan toplam 50 çocuk ve deney 1 ve deney 2 grubunun okul öncesi öğretmenleri oluşturmuştur. Araştırmada "Genel Bilgi Formu", çocukların katılım düzeylerini değerlendirmek için "Leuven Küçük Çocuklar için Katılım Ölçeği",  çocukların okuldaki katılım süreçleri hakkındaki görüşlerini belirlemek amacıyla "Çocuk Görüşme Formu", öğretmenlerin katılım süreçleri hakkındaki görüşlerini belirlemek amacıyla "Öğretmen Görüşme Formu" kullanılmıştır.
Deney 1 grubundaki çocuklara 10 hafta süreyle haftada 3 gün yaklaşık 4 saat olacak şekilde proje yaklaşımına dayalı eğitim programı, deney 2 grubundaki çocuklara haftada 10 hafta süreyle haftada 3 gün yaklaşık 4 saat olacak şekilde mozaik yaklaşımına dayalı eğitim programı uygulanmıştır. 
Araştırmadan elde edilen nicel verilerin analizinde Mann Whitney U ve Kruskal Wallis-H testlerinden yararlanılmış, nitel verilerin analizinde ise içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, proje yaklaşımına dayalı eğitim programının deney 1 grubundaki çocukların, mozaik yaklaşımına dayalı eğitim programının ise deney 2 grubundaki çocukların katılım düzeylerinde anlamlı bir farklılık oluşturduğu belirlenmiştir (p<0.05). Ayrıca deney grubundaki çocukların okuldaki karar verme süreçlerinde öğretmen otoritesinin farkında oldukları ve karar verme süreçlerine sınırlı bir şekilde dahil oldukları, deney grubundaki öğretmenlerin proje ve mozaik yaklaşımına dayalı eğitim programlarının çocukların katılım düzeyleri ve ilgi süreleri üzerinde etkili olduğunu düşündükleri ortaya konmuştur. 


Anahtar sözcükler: Katılım, okul öncesi eğitim, mozaik yaklaşımı, proje yaklaşımı

Abstract:
This study was conducted to explore the effects of mosaic and project-based instruction on children's involvement levels. Another aim of the study was to determine preschool teachers' and children's views about the involvement processes at school. 
The study adopted the sequential explanatory design of mixed research. The quantitative stage of the study utilized the pretest-posttest-retention test control group experimental design. The qualitative stage was based on case study. The study population in the quantitative stage included the five-year-old children attending independent kindergartens affiliated with the Ministry of Education in Afyonkarahisar during the 2016-2017 school year. The sample group comprised a total of 74 children, 24 of them assigned to experimental group 1, 26 to experimental group 2, and 24 to the control group. In the qualitative stage, the study group comprised a total of 50 children in experimental groups 1 and 2, and their respective preschool teachers. Data were collected with a "General Information Form", the "Leuven Involvement Scale for Young Children" to assess children's involvement levels, a "Children's Interview Form" to identify children's views about the involvement processes at school, and a "Teacher Interview Form" to identify teacher's views about involvement processes. 
Experimental 1 children followed project-based instruction 3 days weekly, for approximately 4 hours each day, for a total of 10 weeks. Experimental 2 children, on the other hand, followed mosaic-based instruction 3 days weekly, for approximately 4 hours each day, for a total of 10 weeks. 
The quantitative data were analyzed by using the Mann Whitney U and Kruskal Wallis-H tests while the qualitative data were analyzed with the content analysis technique. The results showed that project- and mosaic-based instruction created a significant difference in the involvement levels of Experimental 1 and 2 children, respectively (p<0.05). It was also found that experimental children were aware of teacher authority throughout the decision-making processes at school, and their inclusion in these processes were limited. Furthermore, the experimental teachers believed that project- and mosaic-based instruction created a difference in children's involvement levels and attention spans. 



Keywords: Involvement, preschool education, mosaic approach, project approach