Küresel ekonomik krizler ve dış ticaret: 2008 krizi sonrasında Türkiye'nin dış ticaretindeki gelişmeler
Global economic crises and foreign trade: developments in Turkey's foreign trade after the 2008 crisis
Yazar: HAKAN ATEŞ
Danışman: PROF. DR. ALİ ŞEN
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Ulusal ekonomik krizler nispeten daha sık zaman aralığında ortaya çıksa da, küresel ekonomik krizler çok daha nadir iktisadi olaylara işaret etmektedir.   2008'de Amerika Birleşik Devletleri'nde başlayan finansal nitelikteki kriz, küresel finansal sistemdeki bağlantıları sebebiyle, kriz önce hemen gelişmiş ülke ekonomilerini vurmasına rağmen, hızlı bir "bulaşıcılık" etkisi ile tüm dünyaya yayılmıştır.   Türkiye'nin de içinde bulunduğu birçok gelişmekte olan ülke ekonomisi, küresel krizin etkisini farklı derecelerde de olsa hissetmişlerdir.
Gelişmekte olan ülkelerin yükselen ekonomiler grubunda yer alan Türkiye,  2001 Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı ile gerçekleştirilen bir dizi yapısal reformların bir sonucu olarak Türkiye'nin mali piyasaları 2008 küresel ekonomik krizine karşı dirençli kalırken, buna karşılık dış ticaret alanı bu süreçten önemli ölçüde etkilenmiştir.  Bu bağlamda tez çalışmamız 2008 Küresel Ekonomik Krizinin Türkiye'nin dış ticareti üzerindeki etkilerini analiz etmeyi hedeflemektedir.  Bu analiz, kriz öncesi ve sonrasını içine alan 11 yıllık bir dönemi araştırma kapsamına almaktadır. Bu doğrultuda Türkiye'nin 2005-2015 dönemine ait TUİK'ten alınan dış ticaret verileri ile çok yönlü bir dış ticaret araştırması amaçlanmıştır.  Bu çerçevedeki çok boyutlu araştırma, küresel ekonomik kriz öncesi ve sonrasındaki Türkiye dış ticaretinin coğrafi bölgeler, ülkeler, sektörler ve ürün fasılları açısından incelenmesini içermektedir.

Abstract:
Although national economic crises occur relatively more frequently, global economic crises indicate much rarer economic events. The financial crisis, which started in the United States of America in 2008, spread all over the world with a rapid "contagion" effect, although it hit the economies of developed countries immediately before the crisis due to its connections in the global financial system. Many emerging economies, including Turkey, have felt the impact of the global crisis, albeit to varying degrees.
As a result of a series of structural reforms carried out with the 2001 Transition to a Strong Economy Program, Turkey's financial markets remained resistant to the 2008 global economic crisis, while the foreign trade area was significantly affected by this process. In this context, our thesis study aims to analyze the effects of the 2008 Global Economic Crisis on Turkey's foreign trade. This analysis covers a period of 11 years, before and after the crisis. In this direction, a multi-dimensional foreign trade research is aimed with the foreign trade data obtained from TUIK for the period of 2005-2015 in Turkey. The multidimensional research in this framework includes the examination of Turkey's foreign trade before and after the global economic crisis in terms of geographical regions, countries, sectors and product chapters.