Trabzon kenti'ndeki farklı rekreatif alan kullanımlarının termal konfor açısından incelenmesi
The uses of different recreational areas in the city of Trabzon the analysis of thermal comfort
Yazar: MERVE BEZİRKAN
Danışman: DOÇ. DR. ERTAN DÜZGÜNEŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Mikroklima = Microclima ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Termal konfor = Thermal comfort ; Trabzon = Trabzon

Özet:
Yapılaşmanın ve nüfus yoğunluğunun hızla arttığı kentlerde iklim ve hava kalitesi, bölgesel düzeyde kentsel ve kırsal planlamada insan sağlığı ve yaşam kalitesi üzerinde önemli etkileri bulunmaktadır. Atmosferik koşulların insan üzerindeki birleşik etkileri dikkate alınarak kentsel rekreasyon planlamalarında termal konfor durumu ve hava koşulları önemli rol oynamaktadır. Öyle ki insanın nitelikli yaşam sürdürebilmesi ve kaliteli rekreatif faaliyetleri gerçekleştirebilmesi bireyde bedensel ve ruhsal olarak yenilenmesini sağlamaktadır.
Bu tez çalışmasında Trabzon'da yer alan farklı rekreatif etkinlik mekanları ve özelliklere sahip dört kentsel rekreasyon alanında (Beşirli Sahil Yürüyüş Yolu, Ekopark, Atapark ve Botanik Park) sıcaklığın termal konfor üzerindeki etkisi incelenmiştir. Bu alanlara ait konfor değerlerini belirleyebilmek adına kış ve yaz aylarında (2020 – aralık, 2021 – ocak, şubat, haziran, temmuz, ağustos) günlük olarak (saat 00.00, 03.00, 06.00, 09.00, 12.00, 15.00, 18.00 ve 21.00) ölçülen iklim verileri (hava sıcaklığı, hava nemi, rüzgar hızı, bulutluluk) elde edilmiştir. Bu verilerin termal konfor hesaplama indeksi olan Physiological Equivalent Temperature– Fizyolojik Eşdeğer Sıcaklık) indeks (PET) değerlerini hesaplamak için RayMan Pro modeli kullanılmış ve alanlara ait konfor aralık değerleri bulunmuştur.
Sonuç olarak, kış mevsiminde Beşirli Sahil Yürüyüş Yolu soğuk, Ekopark çok soğuk, Atapark çok soğuk ve soğuk, Botanik Park çok soğuk; yaz mevsiminde Beşirli Sahil Yürüyüş Yolu sıcak, Ekopark ve Atapark konforlu ve sıcak, Botanik Park konforlu ve hafif serin termal aralığına hakimdir. Bu doğrultuda çalışma alanlarına ait rekreasyonel planlamalar gözden geçirilerek önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
In cities where settlement and population density are rapidly increasing, climate and air quality have important effects on human health and quality of life in urban and rural planning at the regional level. Considering the combined effects of atmospheric conditions on people, thermal comfort and weather conditions play an important role in urban recreation planning. So much so that a person can lead a qualified life and perform quality recreational activities, allowing the individual to be renewed physically and spiritually.
In this thesis, the effect of temperature, which is a climate parameter, on thermal comfort in four urban recreation areas (Beşirli Coastal Walking Path, Ekopark, Atapark and Botanik Park) with different recreational activity venues and features in Trabzon was investigated. In order to determine the comfort values of these areas, daily (00.00, 03.00, 06.00, 09.00, 12.00, 15.00, 18.00 and 21.00) measured climate data (air temperature, air humidity, wind speed, cloudiness) were obtained in winter and summer months (2020 – December, 2021 – January, February, June, July, August). RayMan Pro model was used to calculate the Physiological Equivalent Temperature (PET) index values, which is the thermal comfort calculation index of these data, and the comfort range values of the areas were found.
As a result, Beşirli Beach Walkway is cold in winter, Ecopark is very cold, Atapark is very cold and cold, Botanical Park is very cold; In the summer season, Beşirli Coastal Walking Path is warm, Ekopark and Atapark are comfortable and warm, Botanic Park is comfortable and slightly cool thermal perception. In this direction, the recreational plans of the study areas were reviewed and suggestions were made.