Ankara il merkezinde bulunan vitrayların incelenmesi
The staıned class ınvestıgatıon whıch are located ın the center of Ankara
Yazar: MUSTAFA KARTAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. LALE ÖZDER
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / El Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Dekoratif Ürünler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: El Sanatları = Crafts
Dizin: Ankara = Ankara ; Dekoratif ögeler = Decorative components ; El sanatları = Handicrafts ; Kompozisyon = Composition ; Vitray sanatı = Stained glass art

Özet:
Araştırmanın amacı, Ankara il merkezinde bulunan vitrayların yerinde incelenerek, kullanım alanları, vitray yapımında kullanılan araç-gereçleri, kullanılan renkleri, teknik özellikleri, desen özellikleri, kompozisyon özellikleri, ve işlem basamaklarının belgelenmesidir. Bu araştırmada survey (tarama) yöntemi kullanılmıştır. Konu ile ilgili yazılıkaynaklar incelenerek yararlanılmıştır. Ankara il merkezindeki vitray çalışmaları araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Ankara?da vitray çalışmakta olan ustalardan tesadüfî yöntemle seçilen 25 usta ve 50 adet vitray çalışmaları örneklem olarak alınmıştır. Araştırmada verilerin toplaması amacıyla uzman görüşleri alınarak 25 soruluk bir anket düzenlenmiş ve 25 kişiye uygulanmıştır. Anket formunda vitray sanatı ile ilgilenen kişilerin demografik özellikleri, mesleki özellikleri, vitray sanatının kullanıldığı alanlar, vitray sanatında kullanılan araç-gereçlerin temini, vitrayın üretim aşaması ve değerlendirilmesi, vitrayların teknik, renk ve desen özellikleri, vitray sanatçılarının iş ve sosyal güvenceleri ile en çok yaşadıkları kazalar, vitray sanatının eski değerini koruyup korumadığına ve geçmiş ile günümüzde yapılan vitraylardaki farklılıklara dair sorulara cevap aranmıştır. Anketlerin her bir sorusunun her bir seçeneğinin toplam frekanslarının (f) yüzdeleri (%) alınarak dağılımları yapılmış ve tablolar haline getirilerek yorumları yapılmıştır. ivTesadüfî yöntemle belirlenmiş 50 adet vitray çalışması için bilgi formu düzenlenmiştir. Düzenlenen bu bilgi formlarında her bir örneğe ilişkin malzeme, renk, teknik, desen, kompozisyon, kaynak kişi künyesi bilgileri açıklanmıştır. Bu bilgilere dayalı olarak ürün özelliklerini açıklayan tablolar oluşturularak yorumlanmıştır. Araştırmaya katılanların büyük çoğunluğunun ortaöğretim mezunu olduğu görülmüştür. Katılımcıların çoğu vitray sanatını meslek liselerinde öğrenmiştir. Araştırmaya katılanların çoğu başka kişilerin atölyelerinde işçi olarak bu sanatı icra etmektedir. Araştırmaya katılan kişilerin en çok tiffany vitray tekniğini uyguladıklarıgörülmektedir, bilgi formlarından elde edilen bilgiler bu sonucu desteklemektedir. Katılımcıların çoğunluğunun vitraylarda geometrik desenli motifleri kullandığıgörülmektedir, bilgi formlarından elde edilen bilgiler bu sonucu desteklemektedir. Anahtar Kelimeler: El Sanatları, dekoratif sanatlar, dekoratif ürünler, vitray, tiffany vitray, cam

Abstract:
The aims of investigations are, to research the stained classes which are located in Ankara center, to certificate their usage places, the tools which are been used for stained classes, used colors, the technical features, patterns features, the composition features and processing steps. In this investigation survey technical has been used. The written sources which have a connection to the subject have been investigated and used. The center of Ankara is the main place for searching stained class. 25 experts and 50 pieces stained class works have been chosen coincidentally in stained class worker who have been in Ankara as an example. By taking the experts opinion, for to gather the survey informations 25 questions inquiry Regulated and it has been tried on 25 people. In the survey, we searched the answers to these questions; the people?s habits, the jobs features, the places where stained classes are used, to get the tools of stained classes when making, the production process and evacuate them, the technic, colors and patterns of stained classes, the accidents, social and jobs insurance of the stained classes artists, to check if they protect the stained class art and asked them if is there any difference making the stained class art compare the past times to today. All the surveys' each questions's each options taking total frequencies(f) percents(%) were dispatched and were commented by combining them to the colums. viThe information form is been prepared from 50 pieces stained class work which are chosen with coincidental. In these information forms, you can find every example?s tool, colour, technic pattern, composition, weld people information. According to these informations, the products features?s tables are been made and are been commented The people who joined to the survey, we can see clearly that most of them are graduated from primary school. Most of them learned the stained class art from jobs high schools. Most of the people who joined to this survey, they are working other people?s workroom. It can be seen clearly that most of the people who joined to survey, they are generally use tiffany stained class technic. This can be sustained from the informations which we get from information forms. It can be clearly seen that most of the people use geometric patterned motif stained class. This can be sustained from the informations which we get from information forms. Key words: Handcrafts, decorative arts, decorative products, stained class, tiffany stained class, class