Organize sanayi bölgelerinin kentsel gelişimdeki yeri: Dilovası örneği
The position of organized industrial zones in urban development: Dilovasi case
Yazar: AYŞEGÜL KANBAK
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE KURTULUŞ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Endüstri coğrafyası = Industrial geography ; Endüstrileşme = Industrialization ; Gelişme = Development ; Kamu yönetimi = Public administration ; Kentleşme = Urbanization ; Kentsel gelişme = Urban development ; Kocaeli-Dilovası = Kocaeli-Dilovası ; Organize endüstri bölgesi = Organized industrial area

Özet:
Son 20 yıldır dünyadaki hızlı değişim ve dönüşüme koşut olarak sanayileşme ve mekan konusunda da yeni görüşler ve tartışmalar yaşanmaktadır. Özellikle sanayi coğrafyası literatüründeki tartışmaların odak noktasını yeni teknolojik buluşların ve üretim dinamiklerinin bir sonucu olan sanayinin yeniden yapılanması oluşturmaktadır. Sanayinin yeniden yapılanması temelde yeni mekansal ilişkileri gerektirdiğinden mekana yansıması sanayinin yer seçimi ve yer değiştirmesi konularına artan bir ilgi söz konusudur.Bu araştırma, değişen üretim dinamikleri çerçevesinde işletmelerin yeniden örgütlenmelerinde, mekan organizasyonu ortaya çıkan organize sanayi bölgelerinin yarattığı sosyo-mekansal dönüşümün incelenmesini amaçlamaktadır. Neo-liberal uygulamalarla birlikte sıkça gündeme gelen Organize Sanayi Bölgeleri, özellikle metropol kentlerin içine girdiği sanayisizleşme sürecinde, kentlere yerleşmiş sanayi işletmelerinin kent dışına çıkarılmasında teşvik aracı rolünü üstlenmektedir.Araştırmanın örneğini oluşturan Dilovası Organize Sanayi Bölgesi, İstanbul Metropoliten alana yakın Dilovası ilçesi içinde kurulmuş olan bir organize sanayi bölgesidir. Alan araştırmasında, Organize Sanayi Bölgelerinin toplumsal ve mekansal etmenlerinin zaman ve mekan boyutunda nasıl bir araya geldiğini ve kentte yarattığı dönüşümü görmek açısından ağırlık olarak nitel yöntem kullanılmış olup nicel yöntemle desteklenmiştir.Dilovası, İstanbul Metropoliten alanda sıkışan sanayinin kent çeperine doğru saçaklanması ile ortaya çıkmıştır. Tamamen göçlerle oluşmuş olan Dilovası'nda sanayi işletmeleri ile konutların iç içe yerleşmiş olması düzensiz bir kentleşmeye neden olmuştur. Sanayi işletmelerinin yayılmasının düzenli hale getirilmesi için ilan edilen Dilovası Organize Sanayi Bölgesinin yapılanma şekli, ilçede toplumsal ve mekansal ayrışmayı da beraberinde getirmiştir.

Abstract:
For the last 20 years, parallel to the fast alteration and transformation in the world, new ideas and arguments about industrialization and settlement issues are being lived. Especially the re-structuring of the industry as a consequence of the new technological inventions and production dynamics makes up the focus spot of the quarrels in the industrial geographic literature. Because of the re-structuring of the industry requiring basically new spatial relations there is an increasing attention to the issues of its reflection to locality, selecting location and displacement of industry.This study, aims to observe the socio-spatial transformation the organized industrial zones created which becomes out as a resultant of location organization while the business enterprises getting re-organized in the frame of the changing production dynamics. The Organized Industrial Zones coming up to the agenda often together with the neo-liberal practices, on the non-industrialization route particularly the metropolitan cities are getting in, are taking the role of means of incentive for removing localized in the cities the business enterprises out of the cities.The Dilovası Organized Industrial Zone making up the example of the study is an organized industrial zone settled in the Dilovası district close to the Istanbul Metropolitan domain. Within this field research in order to see that how the social and spatial factors of the Organized Industrial Zones became together in the time and space dimensions and the transformation they induced on the city, predominantly the qualitative method is used and supported with the quantitative method.The Dilovası, emerged out by valance out of the industry getting squeezed in the Istanbul Metropolitan area. In the Dilovası which have totally been formed by emigration, because of the industrial facilities and the residences being settled very closely in each others caused an irregular urbanization settlement. The structuring configuration of the Dilovası Organized Zone declared for the orderly deployment of the industrial facilities, have brought by itself the social and locality dissociation.