Yeni tanı prostat kanseri hastalarında PSA düzeyleri, gleason skoru ve Ga-68 PSMA PET-CT arasındaki ilişkinin retrospektif olarak incelenmesi
Retrospective investigation of the relationship between PSA levels, gleason score and PSMA PET-CT in newly diagnosed prostate cancer patients
Yazar: MEHMET ÇELİK
Danışman: PROF. DR. ALİ ŞAHİN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
ÖZET
Yeni Tanı Prostat Kanseri Hastalarında PSA Düzeyleri, Gleason Skoru ve Ga-68 PSMA PET/BT Arasındaki İlişkinin Retrospektif Olarak İncelenmesi
Giriş ve Amaç: Prostat kanseri, erkeklerde akciğer kanserinden sonra en sık görülen ikinci kanserdir. Tanı esnasında hastanın serum PSA değeri, Gleason skoru ve görüntüleme yöntemleri ile hastalığın evresinin ve risk durumunun belirlenmesi prognoz açısından büyük önem taşımaktadır. Prostat kanserinin doğru şekilde evrelemesi ve rekürren hastalıkta mümkün olan en erken sürede hastalığın tespit edilmesi tedavi planı açısından oldukça önem taşımaktadır. Fonksiyonel görüntüleme yöntemi olan Ga-68 PSMA PET/BT incelemesinin özellikle son zamanlarda yapılan çalışmalarda hastalık yönetimine olan katkısı ve önemi vurgulanmaktadır. Bu çalışmada Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Nükleer tıp Anabilim Dalı'na başvuran yeni tanı prostat kanseri hastalarının Gleason skoru, tanı esnasındaki serum PSA düzeyleri ve evreleme amaçlı Ga-68 PSMA PET/BT görüntülemesi arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Çalışmamıza etik kurul onayı alındıktan sonra 2017-2022 yılları arasında Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi'ne başvuran ve yeni prostat kanseri tanısı almış olan 114 hastanın; eş zamanlı ya da tercihen 4 hafta içerisinde serum PSA düzeyleri ve Gleason skorları arasındaki ilişki retrospektif olarak incelendi.
Bulgular: Çalışmamız 114 yeni tanı almış prostat kanseri hastasından oluşmaktadır. Evreleme hasta grubunda, Gleason grade değerleri ile primer tümöre ait SUV max değerlerinin arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde korelasyon olduğu, Gleason grade'in lenfatik metastaz ve kemik metastazını saptamada etkisinin olmadığı saptanmıştır.  Kemik metastazlarını saptamada serum PSA düzeyleri, primer tümöre ait SUV max değerleri ve lenf nodu SUV max değerleri arasında anlamlı düzeyde fark olduğu ortaya çıkmıştır. 
Sonuç: Çalışmamızda elde ettiğimiz sonuçlara göre prostat kanserinde Ga-68 PSMA PET/BT'nin primer tümörü, pelvik/ekstrapelvik lenf nodu metastazlarını ve olası uzak metastaz varlığını yüksek sensitivite ve spesifite ile tespit ettiği ve hastalığı doğru bir şekilde evrelendirildiği görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Prostat kanseri, Ga-68 PSMA PET/BT, Gleason Skoru, PSA

Abstract:
ABSTRACT
Retrospective Examination of the Relationship Between PSA Levels, Gleason Score, and Ga-68 PSMA PET/CT in Newly Diagnosed Prostate Cancer Patients
Introduction and Objective: Prostate cancer is the second most common cancer among men, following lung cancer. At diagnosis, determining the patient's serum PSA value, Gleason score, and staging through imaging methods is crucial for prognosis. Accurate staging of prostate cancer and early detection of recurrent disease are vital for treatment planning. Recent studies highlight the contribution and importance of Ga-68 PSMA PET/CT, a functional imaging method, in disease management. This study aims to investigate the relationship between the Gleason score, serum PSA levels at diagnosis, and staging with Ga-68 PSMA PET/CT imaging in newly diagnosed prostate cancer patients who presented to the Department of Nuclear Medicine at Atatürk University Medical Faculty. 
Method: Following ethical committee approval, a retrospective analysis was conducted on 114 patients diagnosed with new prostate cancer between 2017 and 2022 at the Atatürk University Medical Faculty Health Practice and Research Hospital; the relationship between serum PSA levels and Gleason scores was examined, either simultaneously or preferably within four weeks. 
Findings: : Our study consists of 114 newly diagnosed prostate cancer patients. In the staging patient group, a statistically significant correlation was found between Gleason grade values and SUV max values of the primary tumor, indicating that Gleason grade does not affect the detection of lymphatic or bone metastasis. A significant difference was observed in detecting bone metastases between serum PSA levels, SUV max values of the primary tumor, and lymph node SUV max values.
Conclusion: Our findings indicate that Ga-68 PSMA PET/CT accurately identifies the primary tumor, pelvic/extrapelvic lymph node metastases, and the presence of potential distant metastases with high sensitivity and specificity, correctly staging the disease in prostate cancer.
Keywords: Prostate cancer, Ga-68 PSMA PET/CT, Gleason Score, PSA