Türkiye'de ve Azerbaycan'da toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadın sorunu: 2002-2023 döneminin analizi
Gender equality and women's issues in Turkiye and Azerbaijan: Analysis of the period 2002-2023
Yazar: ILAHA BALAKISHIYEVA
Danışman: DOÇ. DR. RUKİYE TINAS
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Toplumsal cinsiyet = Gender

Özet:
Hem Türkiye'de hem de Azerbaycan'da Cumhuriyet kurulduğu zaman yapılan ilk adımlardan biri kadınlara seçme ve seçilme haklarının tanınması olmaktadır. Zamanla kadın hareketleri ilerlemekte ve toplumsal cinsiyet eşitliği talepleri artmaktadır. Her iki ülkede 2000'ler sonrası düzenlenen yeni stratejiler içerisinde kadın konusuna yer verilmektedir. Toplumsal cinsiyet eşitliği ile ilgili temel sorunlar olarak kadınların kamu yönetiminde zayıf temsili, erken yaşta evlilikler, toplumsal cinsiyete dayalı şiddet, işgücü piyasasında kadınların daha düşük ücretli işlerde çalışması vb. gözlemlenmektedir. Kadın hakları ile ilgili uluslararası anlaşma olan "Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılmasına Dair Sözleşme" 1985 yılında Türkiye, 1995 yılında Azerbaycan tarafından kabul edilmiştir. Sözleşme kabul edildikten sonra ona uygun olarak iki ülkede de hukuksal açıdan değişiklikler yapılmaktadır. Araştırmada Türkiye'de ve Azerbaycan'da toplumsal cinsiyet eşitliğinin ve kadınların siyasal temsilinin benzerlikleri ve farklılıkları neler olduğu sorunsalı ele alınmaktadır. Çalışma, 2000'li yıllarda Türkiye'de AK Parti, Azerbaycan'da Yeni Azerbaycan Partisi iktidarları döneminde sosyal, ekonomik, siyasi alanlarda kadın sorununa, toplumsal cinsiyet eşitliği meselesine bakışların, bu konuda yürütülen politikaların karşılaştırmalı analizi yapılarak benzerliklerin ve farklılıklarını ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Türkiye, Azerbaycan, kadın, toplumsal cinsiyet eşitliği

Abstract:
In both Türkiye and Azerbaijan, one of the first steps taken when the Republic was established was to grant women the right to vote and be elected. Over time, women's movements have progressed and demands for gender equality have increased. In both countries, the issue of women is included in the new strategies organised after the 2000s. Weak representation of women in public administration, early marriages, gender-based violence, women working in lower paid jobs in the labour market, etc. are observed as the main problems related to gender equality. The international convention on women's rights "Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination against Women" was adopted by Türkiye in 1985 and Azerbaijan in 1995. After the adoption of the Convention, legal changes are made in both countries in accordance with it. In this study, the problem of the similarities and differences of gender equality and women's political representation in Turkey and Azerbaijan is addressed. The study aims to reveal the similarities and differences by making a comparative analysis of the views on the women's problem and gender equality in social, economic and political fields and the policies carried out in this regard during the AK Party in Türkiye and the New Azerbaijan Party in Azerbaijan in the 2000s.
Keywords: Türkiye, Azerbaijan, women, gender equality