İbn Rüşd'ün çağdaş yorumları
Contemporary interpretations of Ibn Rushd
Yazar: ADALET ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. CAHİD ŞENEL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Din anlayışı = Understanding of religion ; Din felsefesi = Religious philosophy ; Epistemoloji = Epistemology ; Ontoloji = Ontology ; İbn Rüşd = İbn Rüşd ; İslam felsefesi = Islamic philosophy

Özet:
İbn Rüşd (1126-1198), bir yandan ilim ve felsefenin temel konularında, öte yandan çeşitli fıkıh ve kelâm ekolleri kapsamında yazdığı eserleri ve farklı yaklaşım tarzıyla, hem klasik İslâm düşüncesinin en büyük temsilcilerinden biri, hem de Aristoteles'ten sonra modern çağa kadarki süreçte Latin Ortaçağ bilim ve düşüncesine en büyük etkisi olan filozoflardan biridir. Dolayısıyla onun görüşlerinin doğru anlaşılıp açıklanması, İslâm felsefesi literatürü ve genel felsefe açısından son derece önemlidir.
Bizim bu çalışmamızdaki amaç, Batı dünyasına etkileri ile daha çok gündeme gelen filozofumuzun düşüncelerinin, İslâm dünyası ve Türkiye özelinde çağdaş dönem araştırmacıları tarafından nasıl ele alınıp yorumlandığını ve anlaşıldığını ortaya koymaktır. Ancak ele aldığımız isimlerden E. Rénan'ı, gerek yapmış olduğu doktora çalışması gerekse etkilediği isimler bakımından önemli gördüğümüz için ele aldık. Felsefenin birçok alanında görüşleri olan İbn Rüşd'ün ele aldığı problemleri, yorumcular tarafından spekülatif bir durum oluşturduğunu düşündüklerimizle sınırlandırdık. İslâm düşüncesinin yorumlarına yön veren çağdaş isimlerin eleştirileri ve arkasındaki temel dayanağın ne olduğu bağlamında bu problemleri ortaya koymaya çalıştık.
Çalışmamızda değerlendirdiğimiz çağdaş dönem yorumcularının problem bazlı bölüm girişlerinde isimleri zikredilmiş olup kronolojik olarak ele aldık. Ancak spesifik yorumları olan isimlere de gerek metin içinde gerekse dipnotlarda değindik.

Abstract:
Ibn Rushd (1126-1198) is one of the greatest representatives of traditionel Islamic idea, with his works written on the basic subjects of science and philosophy, on the one hand, and inside the extent of different schools of fiqh and kalam, and also with his different methodology.  At the same time, he is one of the philosophers who had the greatest influence on Latin medieval science and thought in the process until the modern age after Aristotle. Therefore, the correct understanding and explanation of his views is extremely important for the literature of Islamic philosophy and general philosophy.
The aim in this study is to reveal how the thoughts of our philosopher, who is more on the agenda with his impacts on the Western world, are considered, interpreted and understood by contemporary researchers in the Islamic world and Turkey in particular. We addressed E. Rénan specifically because we considered him important both in terms of the PhD work he had done and the names he had influenced. We have restricted the problems addressed by Ibn Rushd, who has views on many areas of philosophy, to those that we consider by interpreters to constitute a speculative situation. We have tried to present these problems in the context of the criticisms of the contemporary figures who guide the interpretations of Islamic thought and what is the main basis behind them.
The names of the contemporary interpreters we evaluated and discussed in the study were mentioned chronologically at the beginning of the problem-based section. However, we also mentioned the names with specific comments both in the text and in the footnotes.