Non-alkolik yağlı karaciğer hastalarında serum asprosin düzeyi ve etyolojik faktörlerle ilişkisi
Serum asprosin level in non-alcoholic fatty liver patients and its relationship with etiological factors
Yazar: SELİM ÖZGÜL
Danışman: DOÇ. DR. FETTAH ACIBUCU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Asprosin = Asprosin ; Etyoloji = Etiology ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer yağlanması = Fatty liver ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı (NAYKH), alkol dışı nedenlere bağlı gelişen ancak mikroskobik olarak alkole bağlı hepatosteatoz özelliklerini gösteren bir karaciğer hastalığıdır. Hastalığın oluşum mekanizmaları halen net değildir. Patogenezde en fazla suçlanan unsur insülin direnci (İD)'dir. Yağ dokusunun depo işlevi yanında aktif bir endokrin organ olduğu bilinmektedir ve İD ile ilgili birçok mediyatör salgılamaktadır. Yağ dokudan salgılanan asprosin, İD ile ilişkilendirilen bir hormondur. Çalışmamızda NAYKH'da serum asprosin düzeyini değerlendirmek ve NAYKH ile bağlantılı etyolojik faktörlerle olan ilişkisini değerlendirmeyi amaçladık. 
	Çalışmamız Adana Şehir ve Eğitim Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları polikliniğine başvuran NAYKH tanısı konulan 59 hasta grubu ile NAYKH olmayan 29 sağlıklı kontrol üzerinde yapıldı. Hastaların karaciğer görüntülemesi radyolojik kriterlere göre normal, grade 1, grade 2, grade 3 olmak üzere gruplandırıldı. Tüm gruplarda açlık serum asprosin düzeyi, yaş, cinsiyet, antropometrik ölçümler, rutin biyokimyasal tetkikler, homeostasis model assessment of insülin resistance (HOMA-IR) değerleri arasında olan ilişki incelendi. 
	Çalışmamızda ultrasonografik derecelendirmeye göre oluşturulan gruplar arasında serum asprosin düzeyi açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı(p=0,648). Gruplar arasında ağırlık (p=0,001), bel çevresi (p<0,001), kalça çevresi (p=0,001), vücut kitle indeksi (VKİ) (p=0,007), HOMA-IR (p=0,01), ürik asit (p=0,008) değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı derecede farklılık saptandı. Açlık kan şekeri (p=0,363), albümin (p=0,182), trigliserid (p=0,178), high density lipoprotein (HDL) (p=0,489), low density lipoprotein (LDL) (p=0,725), total kolesterol (p=0,863), alanin amino transferaz (ALT) (p=0,197), aspartat amino transferaz (AST) (p=0,664), gama glutamil transferaz (GGT) (p=0,112), alkalen fosfataz (ALP) (p=0,978) değerlerinde istatistiksel açıdan anlamlı farklılık saptanmadı. Çalışmaya alınan olgularda bakılan serum asprosin düzeyi ile VKİ (p<0,001), kalça çevresi (p<0,001), HOMA-IR (p=0,014) arasında pozitif korelasyon saptanırken, boy uzunluğu (p=0,002) arasında negatif korelasyon olduğu saptandı. Serum asprosin seviyesi ile yaş (p=0,407), ağırlık (p=0,650), bel çevresi (p=0,276), açlık kan şekeri (p=0,245), albümin (p=0,109), ürik asit (p=0,784), trigliserit (p=0,266), HDL (p=0,114), LDL (p=0,179), total kolesterol (p=0,132), ALT (p=0,776), AST (p=0,679), GGT (p=0,234), ALP (p=0,871) arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki saptanmadı.
	Çalışmamızda NAYKH ile serum asprosin seviyeleri arasında anlamlı ilişki saptanmadı. NAYKH'da serum asprosin düzeyinin tanısal test performansının yeterli olmadığı ancak literatürde az sayıda çalışma olmasından dolayı daha geniş çapta ve artan sayıda çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler: Non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı, asprosin, insülin direnci

Abstract:
Non-alcoholic fatty liver disease (NAFLD) is a liver disease that develops due to non-alcoholic causes but shows the features of alcohol-induced hepatosteatosis microscopically. The mechanisms of the disease are still unclear. The most blamed factor in the pathogenesis is insulin resistance (IR). It is known that adipose tissue is an active endocrine organ besides its storage function and secretes many mediators related to IR. Asprosin is a hormone associated with IR, secreted from adipose tissue. In our study, we aimed to evaluate the serum asprosin level in NAFLD and to evaluate its relationship with the etiological factors associated with NAFLD.
	Our study was conducted on 59 patients diagnosed with NAFLD and 29 healthy controls without NAFLD who applied to Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi Internal Medicine outpatient clinic. The patients were grouped as normal, grade 1, grade 2 and grade 3 according to radiological criteria. The relationship between fasting serum asprosin level, age, gender, anthropometric measurements, routine biochemical tests, homeostasis model assessment of insulin resistance (HOMA-IR) level in all groups was examined.
	In our study, no statistically significant difference was found between the groups formed according to ultrasonographic grading in terms of serum asprosin level (p=0.648). Among the groups, weight (p=0.001), waist circumference (p<0.001), hip circumference (p=0.001), body mass index (BMI) (p=0.007), HOMA-IR (p=0.01), uric acid a statistically significant difference was found in the (p=0.008) level. Fasting blood sugar(p=0.363), albumin(p=0.182), triglyceride (p=0.178), high density lipoprotein (HDL) (p=0.489), low density lipoprotein (LDL) (p=0.725), total cholesterol (p=0.863), alanine amino transferase (ALT) (p=0.197), aspartate amino transferase (AST) (p=0.664), gamma glutamyl transferase (GGT) (p=0.112), alkaline phosphatase (ALP) (p=0.978) level were not statistically significant. In the persons included in the study, a positive correlation was found between serum asprosin level measured and BMI (p<0.001), hip circumference (p<0.001), HOMA-IR (p=0.014), and a negative correlation was found between height (p=0.002). There was no statistically significant relationship between serum asprosin level with age (p=0.407), weight (p=0.650), waist circumference (p=0.276), fasting blood sugar (p=0.245), albumin (p=0.109), uric acid (p=0.784), triglyceride(p=0.266), HDL(p=0.114), LDL(p=0.179), total cholesterol(p=0.132), ALT(p=0.776), AST(p=0.679), GGT (p=0.234) and ALP(p=0.871).
	In our study, no significant relationship was found between NAFLD and serum asprosin levels. The diagnostic test performance of serum asprosin level in NAFLD is not sufficient, we think that there are few studies in the literature, larger and more studies are needed.

Keywords: Non-alcoholic fatty liver disease, asprosin, insulin resistance