Hatay'ın Samandağ ilçesinde lise türlerine göre alkol, sigara vepsikoaktif madde kullanım yaygınlığı ve risk faktörlerinin incelenmesi
Investigation of the prevalence and risk factors of alcohol,cigarettes and psychoactive substance use by high schooltypes in Samandağ district of Hatay
Yazar: TUGAY FATMAOĞULLARI
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÇAKICI
Yakın Doğu Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Hatay'ın Samandağ ilçesinde, liselerde eğitim öğretim gören öğrenciler
arasında alkol, sigara, psikoaktif madde kullanımının yaygınlığı ve yasa dışı
madde kullanımı ile ilgili risk faktörlerinin incelemesi amacıyla yapılmıştır.
Araştırma tanımlayıcı bir araştırma olup 2019-2020 yılında eğitim-öğretim
gören toplamda 600 öğrenciden oluşmaktadır. Bu çalışmaya yalnızca 11.
sınıf öğrencilerini kapsamaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak
Sosyodemografik Bilgi Formu, Avrupa Konseyi 'Alkol ve Diğer Maddelerle
ilgili Avrupa Okulları Araştırma Projesi' (ESPAD) kullanılmıştır. Çalışmada en
fazla sigara %22.5 ve nargile %21.0 kullanma oranı Kolej Lisesi'nde, en fazla
alkol %81.0 ve yasa dışı madde %10,0 kullanma oranı Meslek Lisesi'nde, en
fazla DPM kullanma oranı %15.5 ile Anadolu Lisesi'nde olduğu tespit
edilmiştir. Çalışmada erkek olmak, ders başarısının düşük olması, gelir
durumunun kötü olması, bilgilendirme toplantılarına katılmamak, sınıf tekrarı
yapmış olmak, dine önem vermemek, sigara, nargile, alkol, yasa dışı madde
ve DPM kullanımının risk faktörü olduğu görülmüştür. Öğrencilerde özellikle
alkol kullanımı çok yüksek bulunmuştur. Gençlerde tespit edilen psikoakif
madde kullanım oranının Avrupa ülkelerine oranla daha düşük bulunmuştur.
Samandağ liselerinde tespit edilen sigara ve nargile kullanım oranı
Türkiye'de lise türlerine göre yapılan araştırmalarla karşılaştırıldığında benzer
oranlar tespit edilmiştir. Sigara, alkol ve madde kullanımına başlamada lise
öğrencilerinin yüksek risk taşımasından dolayı bu gruba karşı eğitim ve
önleme programları hazırlanmalı ve uygulamaya konulmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Hatay-Samandağ, Psikoaktif Madde Kullanımı, Lise
Öğrencileri, Risk Etmenleri, Yaygınlık

Abstract:
This study was conducted to examine the prevalence of alcohol, cigarette,
psychoactive substance use and risk factors related to illegal substance use
among high school students in the Samandağ district of Hatay. The research
is a descriptive study and the 2019-2020 education- training consists of 600
students in total. This study, only covers 11th grade students.
Sociodemographic Information Form, Council of Europe 'European Schools
Research Project on Alcohol and Other Drugs' (ESPAD) was used as data
collection tools in the study. In the study, the highest smoking rate 22.5%
and hookah 21.0% use rate in College High School, the highest rate of
alcohol 81.0% and illegal substance use 10.0% rate in Vocational High
School, the highest DPM use rate it was determined to be in Anatolian High
School with 15.5%. In the study, it was observed that being a male, having
low academic success, poor income, not attending information meetings,
repeating classes, not paying attention to religion, smoking, hookah, alcohol,
illegal substance and DPM use were found to be risk factors. Especially
alcohol use among students was found to be very high. The rate of
psychoactive substance use among young people has been found to be
lower than European countries. Samandağ detected in hookah smoking and
high utilization rate, according to the school types in Turkey when compared
with a similar proportion of the research have been identified. Since high
school students have a high risk in starting smoking, alcohol and substance
use, education and prevention programs should be prepared and
implemented against this group.
Keywords: Hatay-Samandağ, Psychoactive Substance Use, High School
Students, Risk Factors, Prevalence