63 numaralı Manastır Şer'iye Sicilinin transkripsiyon ve değerlendirilmesi (1778-1782)
Trancription and evaluation the Manastir city Sharia Court register number 63 (1778-1782)
Yazar: KEVSER KAVGACI
Danışman: PROF. DR. FARUK SÖYLEMEZ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yeniçağ Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: 18. yüzyıl = 18. century ; Ekonomik durum = Economic situation ; Kent tarihi = Urban history ; Manastır = Monastery ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Sosyal yapı = Social structure ; Sosyoekonomik durum = Socio-economic situation ; İdari yapı = Administrative structure ; Şeriye sicilleri = Court registers

Özet:
Osmanlı Devleti'nin idari, ekonomik ve sosyal tarihine ilişkin çalışmaların ekseriyetle Anadolu coğrafyasına yoğunlaştığı görülmektedir. Bu noktadan hareketle bu çalışmada M. 1778-1782 (H.1191-1197) tarihlerine ait 63 numaralı Manastır Şerʾiye Sicili temelinde yaklaşık 530 yıl Osmanlı hâkimiyetinde kalmış Balkanların önemli şehirlerinden Manastır'ın idari, ekonomik ve sosyal yapısı hakkında genel bir değerlendirme yapılması amaçlanmaktadır. Çalışmada Manastır şehrinin köy ve mahalle isimleri, Manastır şehrinde yaşayanların günlük hayat standartları, kullandıkları eşyalar, toplanan vergilerin çeşitleri, tutarları, toplanma zamanları gibi hususlar ortaya konulmuştur.  Bununla birlikte, ahalinin geneli Müslüman olmakla birlikte Manastır coğrafyasının kozmopolit yapısından dolayı gayrimüslim unsurlara da rastlanıldığı tespit edilmektedir. Çalışmada ayrıca şehrin üretim-tüketim döngüsü, maddi kaynaklar, kişilerin birbirleriyle ve devlet ile olan ilişkileri, alım-satım, miras, nikâh ve ölüm merasimleri gibi sosyal etkinlikler de ele alınmıştır.  63 numaralı Manastır Şerʾiye Sicili temelinde elde edilen bu bulguların çalışmanın amacı çerçevesinde belirtilen hususların aydınlatılabilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar kelimeler: Osmanlı Devleti, Manastır, şerʾiye sicili, idari, ekonomik, sosyal.

Abstract:
It is seen that the studies on the administrative, economic and social history of the Ottoman Empire mostly concentrated on the Anatolian geography. From this perspective, this study aims to assess the administrative, economic and social structure of Manastır (Bitola), one of the important cities of the Balkans, which had been under Ottoman rule for approximately 530 years, based on the Manastır Sharia registry number 63, dated G. 1778-1782 (H.1191-1197). This study reveals the  names of villages and neighborhoods of the city of Manastır, the daily life standards of those living in the city of Manastır, the goods they use, the types and amounts of the taxes collected, and the collection time.  Besides that, it is determined that although the general population is Muslim, non-Muslims  also  can be seen in Manastır due to its cosmopolitan structure. This stduy also deals with the production and consumption customs of city, material resources, the relations of individuals with each other and the state, social events such as buying and selling, inheritance, marriage and death ceremonies. In conclusion, this study argues that all these findings, which were determined based on the Manastır Sharia  Registry number 63 would contribute to the clarification of the points stated in the scope of purpose of the study.

Keywords: the Ottoman Empire, Manastır (Bitola), the Şerʾiye Registry, administrative, economic, social.