Toplumsal ve sosyal sorumluluk, endişe, toplumsal görüş ve anlayışın kan bağışı üzerindeki etkisi: Sağlık çalışanlarının kan bağışı tutumu
The effect of social and social responsibility, concerns, social views and understanding on blood donation: Blood donation attitude of medical staff
Yazar: HAYRİYE BALCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL SEÇER
Beykent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Hastane ve Sağlık Kur. Yön. Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kan bağışı = Blood donation ; Kaygı = Anxiety ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sosyal sorumluluk = Social responsibility ; Toplumsal görüş = Social opinion ; Çalışanlar = Workers ; Özel hastaneler = Private hospitals

Özet:
Toplumların ve bilimin ilerlemesinde insan faktörü her zaman önde olmuştur. Bazen bir girdi, bazen bir çıktı, bazen de bir ara unsur olan insan, tıptaki tüm ilerlemelere rağmen yerine konulması çok zor, bir bağ dokusu olan kanın temin kaynağıdır.  Kan bağışı gerek dünyada, gerekse ülkemizde toplumsal ve sosyal sorumlulukların başta gelen unsurlarından biri olması arzu edilirken, kan bağışından duyulan endişe ya da endişe duyulmaksızın toplumsal görüş ve anlayış farkı gibi nedenlerle ülkemizde kan bağışının istenen düzeye gelememesi, insanımızın bu konuda yeteri kadar bilinç düzeyinin gelişmediğinin bir göstergesidir.

Bu çalışmanın amacı, sağlık çalışanlarının kan bağışına yönelik tutumlarını belirlemektir. Araştırmada, sağlık hizmeti sunucularının kan bağışı tutumları, toplumsal ve sosyal sorumluluk, endişe, toplumsal görüş ve anlayış bağımsız değişkenleriyle incelenerek, her bir bağımsız değişkenle kan bağışı yapma durumu irdelenmiştir. Bu bağlamda, İstanbul'da bir kamu hastanesi ve bir özel hastanede çalışan 240 kişinin katılımı ile araştırma gerçekleştirilmiştir. Örneklemi oluşturan 240 kişinin anket verileri değerlendirmeye alınmıştır. Toplanan verilere IBM SPSS Statistics 22.0 programı uygulanarak, kan bağışı tutumlarının alt boyutlarıyla olan ilişkisinin incelenmesi sonucu en çok etkili faktörün toplumsal görüş ve anlayış, orta düzeyde etkili faktörün endişe, en az etkili faktörün toplumsal ve sosyal sorumluluk olduğu verişine erişilmiştir. Bir kamu ve bir özel hastanede hizmet veren sağlık çalışanlarının kan bağışı tutumlarının ve demografik veriler ile olan ilişkisinin incelenerek anlamlılık seviyesi saptanmak istenmiştir.
Araştırma sonucunda, sağlık çalışanlarının kan bağışı tutumlarının pozitif yönde eğilim gösterirken, kan bağışında bulunma durumlarının negatif yönde olduğu verilerine erişilmiştir. Kamuda ya da özelde çalışmanın kan bağışı tutumunda anlamlı bir fark yaratmadığı ve hemşire/ebe grubunun hekim grubuna oranla kan bağışı tutumlarının yüksek olduğu ortaya konmuştur.

Abstract:
Human factor has always been at the forefront in the progress of societies and science. Sometimes being an input, sometimes an output and sometimes an intermediary element, human is the source of recruitment of blood which is really hard to replace despite all the advances in the medicine. Whereas it is desired that blood donation should be one of the foremost elements of societal and social responsibilities not only  in our country but also in the world, anxiety from donating blood or that blood donation hasn't reached its desired levels because of social view and understanding is an indicator that reveals the fact that the consciousness of people in our country hasn't progressed satisfoctarily.
The aim of this study is to determine the attitudes of healthcare Professional towards blood donation. In the research, the attitudes of healthcare professionals related to blood donation, societal and social responsibility, anxiety, social view and understanding has been analyzed with independent variables and the situation of donating blood has been examined with each independent variable. In this sense, a research has been carried out with the participation of 240 people working in a state  and a private hospital. Survey data of these 240 people whose samples have been generated then have been evaluated. When IBM SPSS Statistics 22.0  programme is applied to data collected, it is revealed that the most important factor is social view and understanding, midlevel factor is anxiety and the least efficacious factor is societal and social responsibility. It has been desired to determine the attitudes of heatlhcare professionals serving in a state and private hospital by examining demographic data. 
As a result, it is concluded that whereas the attitudes of healthcare professionals related to blood donation are positive, their conditions of donating blood are negative. It is also indicated that working in a state or private hospital doesn't make a difference in the attitude of blood donation and that nurse/midwife group's attitudes of blood donation are higher when compared to that of physician group.