Sovyet basınına göre 1962 Küba (Füze) krizi (Pravda, İzvestia, Mariyskaya Pravda)
The 1962 Cuban (Missile) crisis as seen through the Soviet press (Pravda, Izvestia, Mariyskaya Pravda)
Yazar: OGULSONA ORAZOVA
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM BOZKURT
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
II. Dünya Savaşı sonucunda yaşanan devletlerarası mücadeleler, savaşlar, siyasal çatışmalar dünya düzeninin değişmesine neden olmuştur. 1945 sonrası Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) olmak üzere iki süper güç etrafında Doğu ve Batı blokları olarak iki kutuplu bir dünya ortaya çıkmıştır. ABD ve SSCB önderliğinde oluşan bu kutuplaşma, dünyayı yok olmanın eşiğine kadar sürüklemiştir. İki süper gücün birbirleriyle ve etki alanları içindeki ülkeler üzerinden yürüttüğü politik, askeri ve ekonomik mücadelenin adı Soğuk Savaş olarak adlandırılmıştır. Soğuk Savaş yıllarında dünyadaki siyasal sistem, askeri ve ekonomik alanlar büyük bir yapısal değişimle karşı karşıya gelerek, süper güçlerin nükleer rekabete doğru ilerlemesine neden olmuş ve dünyayı nükleer felaketin eşiğine kadar getirmiştir. İki süper gücün Soğuk Savaş yıllarında sürdürdükleri rekabetin askeri boyutu, 1962 yılının Ekim ayında dünyayı nükleer savaşın eşiğine getirmiştir. ABD'ye yakın Küba'nın uzaktaki SSCB ile işbirliği yapması ve SSCB'nin Küba topraklarına nükleer başlıklı füzeler yerleştirme girişimi ABD'nin uluslararası politikasında değişikliğe gitmesine yol açmıştır. Küba lideri Fidel Castro'nun SSCB'ye yakınlaşması sonucunda ABD, Castro'yu devirmek amacıyla çeşitli faaliyetlerde bulunmuştur. ABD'nin Castro'ya karşı politika izlemesi, Castro'nun SSCB'ye daha fazla yakınlaşmasına ve nükleer savaş tehlikesinin doğmasına neden olmuştur.1962 yılında yaşanan Küba Füze Krizi, barışçıl bir uzlaşma ile sona ererek, uluslararası ilişkilerde yumuşama dönemini başlatmıştır. İki kutuplu dünyada, Soğuk Savaş'ın şiddetlendiği dönemde ABD ve SSCB'nin liderleri Kennedy ve Kruşçev, nükleer bir savaşa doğru sürüklenmeyi göze alamamış ve rasyonel davranarak olası bir felaketin önüne geçmişlerdir. Nükleer savaş ihtimali, iki ülkenin de kamuoyunda ciddi bir felaket olarak değerlendirilmiştir. 1962 Küba Füze Krizi'nin başlangıcından uzlaşma aşamasına kadar yaşanan tüm gelişmeler, yayın organları aracılığıyla başta ABD ve SSCB olmak üzere bütün dünya kamuoyuna aktarılmıştır. Bu çalışmada 1962 yılının Ekim ayında yaşanan Küba Füze Krizi'nin ortaya çıkışı, dünyanın nükleer bir savaşın eşiğine gelişi ve uzlaşma sürecinin SSCB basınınca nasıl ele alındığı ve Sovyet kamuoyuna nasıl aktarıldığı üzerine odaklanılmıştır.

Abstract:
Interstate conflicts, wars, and political clashes resulting from the aftermath of World War II led to transformations in the world order. A bipolar world emerged after 1945. The two superpowers, USA and USSR, leading the Eastern and Western blocs, brought the world to the brink of annihilation. The political, military, and economic struggle that these two superpowers waged against each other and through the countries within their spheres of influence can be conceptualized as the Cold War. During the Cold War years, the political system, military, and economic fields faced a significant structural change, leading to a progression towards nuclear competition between the superpowers and bringing the world to the brink of a nuclear catastrophe. The military dimension of the competition between the two superpowers during the Cold War years culminated in October 1962, bringing the world to the brink of nuclear war. Cuba's cooperation with the distant USSR, which was close to the USA, and the USSR's attempt to install nuclear missiles on Cuban soil led to a shift in US international politics. As a result of Cuban leader Fidel Castro's rapprochement with Soviet Russia, the USA undertook various actions to overthrow Castro. The US policy against Castro led to Castro's closer relationship with the USSR and the emergence of the danger of nuclear war. The Cuban crisis in 1962 ended with a peaceful compromise, initiating a period of détente in international relations. During the period of heightened Cold War in the bipolar world, US and Soviet leaders, Kennedy and Khrushchev, could not risk being dragged into a nuclear war and acted rationally to prevent a possible catastrophe. The possibility of nuclear war was considered a serious disaster by the public in both countries. All developments from the beginning of the 1962 Cuban crisis to the stage of compromise were communicated to the entire world public, primarily the USA and USSR, through media outlets. This study focuses on the emergence of the Cuban (Missile) Crisis in October 1962, how the world came to the brink of a nuclear war, the process of compromise, how these were handled by the Soviet press, and how it was communicated to the Soviet public."