Ateş düşürme yöntemleri uygulanan çocuklarda hastalığın ciddiyeti ile ateş seyri arasındaki ilişki
Relationship of fever response and severity of disease in children who used methods of fever reduction
Yazar: BARAN YAYLA
Danışman: PROF. DR. EMBİYA DİLBER
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ateş = Fever ; Enfeksiyon = Infection ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Çocuklar = Children ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Ateş, çocuklarda sağlık kuruluşlarına başvuruların en sık nedenlerindendir. Bu çocukların önemli bir kısmında ateş nedeni, acil tedavi gerektirmeyen ve kendiliğinden düzelecek enfeksiyonlardır. Hastaların ancak az bir kısmında ise neden erken tedavi başlanmasını gerektirecek ciddi bakteriyel enfeksiyonlardır. Bu çalışmamızda, ateş nedeni ile başvuran çocuklarda, antipiretiğe ateş yanıtının ciddi enfeksiyonların ayırımında kullanımı değerlendirilmiştir.
Materyal ve Metot: Çalışmamıza, altı-83 ay arası yaş aralığında, ateş (≥38.3°C) nedeni ile acil servise başvuran ve ateş düşürücü olarak ibuprofen verilen 1008 hasta alındı. Hastaların, başvuruda, ibuprofen sonrası 30. dk, 1. saat, 2. saat, 3. saat, 4. saat ve 6. saatte ateş takibi yapıldı. Hastalar; ciddi bakteriyel enfeksiyonlar (pyelonefrit, yumuşak doku enfeksiyonları, bakteriyel menenjit, lenfadenit, bakteriyel pnömoni ve sepsis) ve diğer enfeksiyonlar (viral bronkopnömoni, aseptik menenjit, gastroenterit, lokalize belirtileri olmayan ateş, otitis media, üst solunum yolu enfeksiyonu, viral enfeksiyonlar, A grubu beta hemolitik streptokok farenjiti) olmak üzere gruplandı. Altı-36 ay yaş aralığında olan 611 hastaya Yale gözlem ölçeği uygulandı.
Bulgular: Başvuru sırasında, ciddi bakteriyel enfeksiyonlar ve diğer enfeksiyonların ateş ortalaması 38.9±0.5°C olup anlamlı fark saptanmadı (p=0.237). Hasta gruplarının birbirinden bağımsız olarak antipiretiğe vücut ısısı yanıtı incelendiğinde, yumuşak doku enfeksiyonu olan hastalar (p=0.896) dışında diğer bütün gruplarda takip süresince anlamlı değişim gözlendi. İbuprofen sonrası antipiretiğe ateş yanıtında, ciddi bakteriyel enfeksiyonlar ile diğer enfeksiyonlar arasında anlamlı farklılık saptanmadı. Başvuru sırasında, ciddi bakteriyel enfeksiyonlar ile diğer enfeksiyonların Yale gözlem ölçeği puanlaması arasında anlamlı farklılık saptandı (p<0.001). Her iki grubun ilk başvuruda ve vücut ısısı kontrol altına alındıktan sonra bakılan Yale gözlem ölçeği puanlamasında anlamlı farklılık saptandı (p<0.001).
Sonuç: Çalışmamızda, antipiretiğe ateş yanıtının ciddi bakteriyel enfeksiyonlarla diğer enfeksiyonların ayrımında kullanılmayacağı gösterilmiştir. Ayrıntılı fizik muayene ve laboratuvar testlerinin akılcı kullanımı, ateşli hastalığın tanı ve tedavisinde en iyi rehber olmaya devam etmektedir. Ciddi bakteriyel enfeksiyonlarda Yale gözlem ölçeğinin yol gösterici olabileceği, ateşin kontrol altına alınmasının hastanın konforuna katkıda bulunduğu gösterilmiştir.

Abstract:
Aim: Fever is the most common cause of hospital admission in small childeren. In a significant proportion of these children fever occurs in minor self- limiting illnesses. A significant minority have a serious bacterial illness that require early treatment. The current study was designed to prospectively investigate whether temperature response to ibuprofen varies by disease severety.
Materials and Methods: The study group consisted of 1008 patients aged between the ages of 6-83 months whose temperatures on admission were ≥38.3°C. Ibuprofen was administred to each child and repeated temperatures were taken on admission, thirty minutes later and then hourly for six hours. The patients were divided into two groups; severe bacterial infections (pyelonephritis, soft tissue infections, bacterial meningitis, lymphadenitis, bacterial pneumonia and sepsis) and other infections (viral bronchopneumonia, aseptic menengitis, gastroenteritis, fever without localizing signs, otitis media, upper respiratory tract infection, viral infections, group A beta haemolytic streptococcal pharyngitis). Yale observation scale was applied to 611 patients between the ages of 6 months and 36 months.
Results: Mean initial temperature was 38.9±0.5°C in severe bacterial infections and other group (p=0.237). In all but one groups, a significant decrease in temperature were seen during the follow-up. There were no statistically significant change in body temperature during the six-hour follow-up only in soft tissue infections (p=0.896). There were no significant difference in antipyretic response to ibuprofen treatment between the two groups. There was a significant difference in initial mean Yale observation scale scores between severe bacterial infections and other infections (p <0.001). There were significant differences in the mean Yale observation scale scores between groups after fever reduction (p<0.001).
Conclusions: Our data show that temperature responsiveness to ibuprofen administration cannot be reliably used to distinguish bacterial infections from other infections. Clinical assessment by a physician, accompanied by the prudent use of laboratory tests, remains the best guide to the management of febrile children. It was shown with Yale observation scale that antipyretic treatment is beneficial for patient's comfort in severe bacterial infections.