Lise öğretmenlerinin bilişim teknolojilerini kullanım düzeylerinin incelenmesi
Analysis of high school teachers' level of using information technologies
Yazar: NERMİN EROĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİKE ÖZYURT
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişim teknolojisi = Information technology ; Lise öğretmenleri = High schools teachers ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, lise kademesindeki öğretmenlerin bilişim teknolojilerini kullanma düzeylerinin cinsiyet, branş, görev yaptığı okul türü,  kıdem yılı, sınıf mevcudu, bilişim teknolojilerinin kullanımına ilişkin hizmet içi eğitim alma durumu, görev yaptığı okulda bulunan teknolojik araçların çeşitliliği değişkenleri açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada ayrıca öğretmenlerin eğitim öğretim sürecinde bilişim teknolojilerinin kullanımına ilişkin görüşlerinin de belirlenmesi amaçlanmaktadır. Karma araştırma yönteminin kullanıldığı araştırmanın deseni açıklayıcı sıralı desen olarak belirlenmiştir.  Çalışmanın örneklemi,  2018-2019 öğretim yılında Gaziantep İli Şahinbey ve Şehitkamil ilçelerinin Milli Eğitim Müdürlüklerine bağlı tabakalı örnekleme ile belirlenmiş on beş okulda (6 Anadolu Lisesi, 1 İmam Hatip Lisesi, 1 Fen Lisesi, 7 Meslek Lisesi) görev yapan  toplam 513 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın veri toplama aracı olarak 'Öğretmenlerin Bilişim Teknolojisi Kullanım Düzeyleri Belirleme Ölçeği' ile görüşme formu kullanılmıştır.   Araştırmanın nicel verilerinin çözümlenmesinde yüzde, frekans, bağımsız gruplar t testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi kullanılmıştır. Araştırmanın nitel verilerinin analizinde ise içerik analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda, öğretmenlerin yaşı ve meslekteki kıdem yılı artıkça bilişim teknolojilerini kullanma düzeylerinin azaldığı, okulda bulunan teknolojik araçlarının çeşitliliği arttıkça ise öğretmenlerin bilişim teknolojilerini kullanma düzeylerinin arttığı belirlenmiştir. Araştırmada ayrıca öğretmenlerin bilişim teknolojilerini kullanım düzeylerinin cinsiyet ve hizmet içi eğitim alma değişkenlerine göre anlamlı farklılaştığı ve bu farklılığın kadın ve erkek öğretmenler arasında erkek öğretmeneler lehine, hizmet içi eğitim alan ve almayanlar arasında ise hizmet içi eğitim alanlar lehine olduğu tespit edilmiştir. Ancak araştırmada branş, sınıf mevcudu ve görev yapılan okul türüne göre öğretmenlerin bilişim teknolojilerini kullanma düzeylerinde anlamlı bir farklılık tespit edilmemiştir. Araştırmanın nitel bulguları incelendiğinde ise, öğretmenlerin dersin verimini artırmak ve görsellik sağlamak amacıyla bilişim teknolojilerini eğitim öğretim sürecinde kullandıkları belirlenmiştir. Bilişim teknolojilerinin kullanılmama sebebinin ise öğretmenlerin bilgi ve pratik eksikliği olduğu tespit edilmiştir. Bilişim teknolojilerinin daha etkin kullanabilmesi için öğretmenlere bu konuda verilecek eğitimlerin içeriklerinin uygulamaya dönük oluşturulması, öğretmenlerin bu eğitimlere katılımının arttırılması ve takibi önerilmektedir.

Abstract:
The overall this research is to analyze the levels of using information technologies of the teachers at secondary level in terms of gender, branch, school type, length of seniority, class size, in-service training in using information technologies, variety of technological tools present at school. The design of the research in which mixed research method is used is sequential explanatory design. The sample of the study is comprised of totally 513 teachers serving at fifteen schools (6 Anatolian High School, 1 religious vocational high school, 1 science high school, 7 vocational high schools) affiliated to the District Directorates of National Education of Sahinbey and Sehitkamil in Gaziantep province in the 2018-2019 academic year specified through stratified sampling. "The Scale of Designating Teachers' Levels of Using Information Technologies" and an interview form were used as the data collection tools of the study. Percentage, frequency, independent samples t-test and One-Way Anova Analysis were used in the analysis of the quantitative data of the research. On the other hand, content analysis was used in that of the qualitative data of the research. As a result, it was determined that the level of using information technologies decreases as the teachers get older and years of seniority go up and as the variety of technological tools increases, the levels of teachers' using information technologies go up. Furthermore, teachers' levels of using information technologies differ significantly in the variables of gender and attending in-service trainings and this difference is in favor of male teachers between male and female teachers and of the teachers attending in-service training when compared to those who haven't. However, no significant difference in teachers' level of using information technologies was found in terms of branch, class size and school type. In the analysis of the quantitative findings of the research, it was settled that teacher utilize information technologies in the academic process to enhance the effectiveness of the lessons and offer visual quality. The reason why information technologies are not used is teachers' lack of information and practice. It is suggested that the training provided to the teachers in this subject be directed and practice, the participation of teachers in these trainings be increased and followed up.