Doğu Akdeniz Bölgesinden örneklenen istilacı tür Zaprionus tuberculatus?da (Diptera:Drosophilidae) eşleşme başarısı karakterleri ve aralarındaki ilişkilerin saptanması
Determinations and correlations of mating success components in an invasive species, Zaprionus tuberculatus (Diptera:Drosophilidae from Eastern Mediterranean
Yazar: BAHAR PATLAR
Danışman: DOÇ. DR. ERGİ DENİZ ÖZSOY
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyoloji = Biology ; Genetik = Genetics

Özet:
Zaprionus tuberculatus Malloch, 1932, Afrotropikal ve Palearktik bölgelerin, ılıman ve tropik iklim özelliği gözlenen kısımlarında geniş yayılım gösteren, istilacı bir (Diptera; Drosophilidae) türdür. Z. tuberculatus?ün Adana-Türkiye?de bulunduğu ilk kez 2012 yılında rapor edilmiştir. Geçen bu süre içinde, populasyonun birey sayısı katlanarak artmış ve bol bulunur hale gelmiştir. Bu çalışmada ilk kez Z. tuberculatus türünün eşleşme başarısı bileşenleri (eşeysel olgunluk yaşı, yumurta verimi, vücut büyüklüğü, kopulasyon süresi ve testis uzunluğu) araştırılmış ve hem eşeyler, hem de farklı coğrafi yükseklikten toplanan iki populasyon arasında değerlendirilmiştir. Fenotipik verilere göre populasyonlar, vücut büyüklüğü, kopulasyon süresi ve testis uzunluğu açısından anlamlı derecede farklıdır. Ek olarak, her iki populasyonda ayrı ayrı, eşleşme başarısı karakterlerinin dar-anlamlı kalıtsallıkları (h2), evrimleşebilirlikleri (IA) ve birbirleri arasındaki fenotipik (rp) ve genetik (rG) korelasyonları hesaplanmıştır. Testis uzunluğu dışında kalan özelliklerin kalıtsallıkları ve evrimleşebilirlikleri açısından populasyonlar arasında fark saptanmamış veya oldukça düşük oranda gözlenmiştir. Her iki populasyonda da en yüksek genetik korelasyon oranı testis uzunluğu ve kopulasyon süresi arasında bulunmuş (p < 0,001), ayrıca testis uzunluğu ve her iki eşeyin vücut büyüklükleri arasında da yüksek derecede anlamlı korelasyon olduğu tespit edilmiştir. Zaprionus cinsi içinde yüksek oranda farklılaşma gösterdiği bilinen bir özellik olan testis uzunluğunun, Z. tuberculatus türünün üreme başarısı üzerinde önemli bir rolü olabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Zaprionus tuberculatus Malloch, 1932 is an invasive dipteran (Drosophilidae) with a wide distribution throughout the tropics and temperate Afrotropical and Palearctic regions. The first record of Z. tuberculatus, Turkey was reported in 2012 in Adana, but it is supposed that the introduction of the species in that region was in 2010. During this period, the species has exponentially increased in number and become very abundant. This study is the first to characterize some mating success components (age of sexual maturity, fecundity, body size, copulation duration and testis length) of Z. tuberculatus in both sexes and across two different altitudinal populations. Phenotypic data shows that significant between-population differences are exist in some traits such as body size, copulation duration and testis length. In addition, narrow-sense heritability (h2), evolvability (IA), phenotypic (rp) and genetic correlations (rG) between mating success components were estimated in both populations. There is no detectable differences (or very little) between heritabilities and evolvabilites of populations except testis length. Moreover, the highest genetic correlations occurred between testis length and copulation duration (p<0,001) in both populations, also there are highly significant correlations between testis length and body size of both sexes. It seems that testis length, which exhibits high among-species differentiation in Zapronius genus, may have an important role in mating success of Z. tuberculatus.