Acil serviste akut böbrek yetmezliği tanısı alıp ilk hemodiyalizine giren hastalarda kan gazı parametrelerinin yirmi sekiz günlük mortaliteye etkisi
The effect of blood gas parameters on twenty eight daily mortality in patients who introduced acute renal failure and get the first time hemodialysis treatment in the emergency department
Yazar: EZGİ ŞEKER EREN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH TANRIVERDİ
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Nefroloji = Nephrology ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği-akut = Kidney failure-acute ; Kan gaz analizi = Blood gas analysis ; Mortalite = Mortality ; Renal diyaliz = Renal dialysis

Özet:
GİRİŞ: Akut böbrek hasarı (ABH), serum kreatinin düzeyinde artış ve/veya idrar çıkışında düşme ile seyreden böbrek fonksiyonlarının akut kaybıdır. ABH yüksek morbidite ve mortaliteye sahip, kritik hastalarda sık görülen bir durumdur. Acil servise başvuran hastalarda ABH'ye erken dönemde tanı konulması ve nefroloji ile konsülte edilmesi önemlidir. 
MATERYAL VE YÖNTEM: Çalışmamızda acil servisimize 01.11.2016-01.03.2018 tarihleri arasında başvuran ve nefroloji ile konsülte edilen 3000 hastanın verileri retrospektif olarak incelendi. Çalışmaya dahil edilme kriterlerine uyan 251 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların yaşı, cinsiyeti, kronik hastalıkları, laboratuvar bulguları (WBC, Hgb, Plt, üre, kreatinin, GFR, Na, K, Ca, Cl, pH, HCO3, laktat, BE, methemoglobin, iyonize Ca), ilk hemodiyaliz tarihi, hastane yatış gün sayısı, ABH tipi, vazopressör ihtiyacı ve 28 günlük mortalite durumu kayıt altına alındı. 
BULGULAR: Çalışmamızda ortalama yaş 72±16 idi. Kadın hastaların (%46,2) ortalama yaşı (75±14); erkek hastalardan (69±16) daha fazlaydı. 
28 günlük mortaliteyi etkileyebilecek yaş, kreatinin düzeyi, GFR, Na, K, WBC, Hgb, Plt ve laktat değerlerinin multiple lojistik regresyon analizi ile değerlendirilmesi sonucunda yaş, HCO3, laktat ve ABH tipi (postrenal olup olmaması) 28 günlük mortalitenin öngörülmesinde etkilidir. Çalışmamızda 28 günde mortalite görülen hastaların laktat değerlerinin ROC analizi yapıldığında, laktat değerinin 1,15 mg/dL altındaki değerlerde %91.8 oranında 28 günde mortalite olmayacağı öngörüldü. 
Vazopresör ihtiyacının öngörülmesinde etkili olabilecek yaş, WBC, Hgb, pH, HCO3, BE ve laktat değerlerinin multiple lojistik regresyon analizi ile değerlendirilmesi sonucunda laktat değeri vazopresör ihtiyacının öngörülmesinde etkilidir. Çalışmamızda vazopressör ihtiyacı olan hastalarda laktat değerlerinin ROC analizi yapıldığında, laktat değerinin 2,25 mg/dL altındaki değerlerde %93.9 oranında vazopressör olmayacağı öngörüldü. 
SONUÇ: Çalışmamız sürecince taradığımız literatürde şimdiye kadar yapılmış ABH'de laktat değeri ile ilişkili mortalite veya vazopressör ihtiyacı oranı bulunamamış olup çalışmamızdaki verilerin bu konuda kıymetli olduğunu düşünmekteyiz.  Bu verilere istinaden daha fazla ve daha spesifik hasta gruplarında çalışmalara ihtiyaç vardır. 

ANAHTAR KELİMELER: Akut böbrek hasarı, acil servis, acil hemodiyaliz, kan gazı, mortalite

Abstract:
INTRODUCTION: Acute kidney injury (AKI) is an acute loss of renal function with an increase in serum creatinine or a decrease in urine output. AKI is a common condition in critically ill patients with high morbidity and mortality. Early diagnosis and consultation with nephrology are important in patients admitted to the emergency department.
MATERIALS AND METHODS: The data of 3000 patients who applied to our emergency department between 01.11.2016-01.03.2018 and who were consulted with nephrology were analyzed retrospectively. A total of 251 patients who met the inclusion criteria were included in the study. Age, sex, chronic diseases, laboratory findings (WBC, Hgb, Plt, urea, creatinine, GFR, Na, K, Ca, Cl, pH, HCO3, lactate, BE, methemoglobin, ionized Ca), first hemodialysis date, hospitalization days, type of AKI, vasopressor requirement and 28-day mortality were recorded.
RESULTS: The mean age was 72±16 years. The mean age of the female patients (46.2%) (75±14); male patients (69±16).
Age, creatinine level, GFR, Na, K, WBC, Hgb, Plt and lactate values which can affect 28-day mortality are evaluated by multiple logistic regression analysis. In our study, it was predicted that lactate values of patients with mortality in 28 days would have no mortality in 28 days at 91.8% of the lactate value below 1.15 mg/dL.
Age, WBC, Hgb, pH, HCO3, BE and lactate values which can be effective in predicting vasopressor need are evaluated with multiple logistic regression analysis and lactate value is effective in predicting vasopressor requirement. In our study, it was predicted that lactate levels in patients with need for vasopressors would not have a vasopressor of 93.9% in the values below 2.25 mg/dL.
CONCLUSION: We have not found any mortality or vasopressor requirement rate associated with lactate value in AKI, which has been reviewed so far in our literature, and we believe that the data in our study are valuable in this regard. Based on this data, more and more specific patient groups involved studies are needed.
KEYWORDS: Acute kidney injury, emergency department, emergency hemodialysis, blood gas, mortality