Nace koduna göre az tehlikeli işyeri sınıfında çalışanlarda rutin sağlık muayenesi esnasında hiperakuzi varlığı değerlendirilmesi
Assessment of hyperacusis presence during routine health examinations in employees working in the nace code low-risk workplace category accord
Yazar: TAHA ANDAÇ DELİBAŞ
Danışman: DOÇ. DR. DENİZHAN DİZDAR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Odyoloji Ana Bilim Dalı / Odyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)

Özet:
Hiperakuzi, işitsel olarak aşırı duyarlılık anlamına gelen bir bozukluktur. Hiperakuzi günlük yaşamı olumsuz olarak etkileyebilir. Normal ses düzeyleri kişiler için dayanılmaz hale gelebilir bu durum ise hayat kalitesini bozmaktadır. Bu çalışmada, az tehlikeli işyeri sınıfında çalışan personellerin, periyodik iş sağlığı muayeneleri sırasında hiperakuzi varlığını araştırmak amaçlanmıştır. Çalışmaya, 23-74 yaş grubu, rutin sağlık muayenesi tetkiklerine eksiksiz katılım sağlayan ve normal işiten (SSO: 500,1000,2000,4000 ≤ 25 dB) 341 birey katılmıştır. Katılımcılar, yaptıkları iş sınıfı gereği mavi yaka ve beyaz yaka olarak ayrılmıştır. Çalışmada Khalfa Hiperakuzi ölçeği kullanılmıştır. Khalfa Hiperakuzi ölçeği katılımcılara, rutin sağlık muayenesi esnasında yüz yüze olarak uygulanmıştır. Çalışanların Khalfa Hiperakuzi ölçeği skorları yaş, cinsiyet, çalışma süresi, gürültü maruziyeti, meslek sınıfı, kan parametreleri ile karşılaştırılmıştır. Kadın çalışanlarda hiperakuzi skorlarının anlamlı derecede yüksek olduğu (p<0,05), gürültüye maruz kalan çalışanlarda hiperakuzi skorlarının anlamlı derecede yüksek olduğu (p<0,05), beyaz yakalı çalışanların, mavi yakalı çalışanlara göre hiperakuzi skorlarının anlamlı derecede yüksek olduğu (p<0,05) görülmüştür. Bazı hemogram parametreleri (RBC, HCT, WBC) ve biyokimyasal bir parametre olan total kolesterol parametresi ile hiperakuzi ölçek skorları karşılaştırılmıştır. Hiperakuzi ölçek skorları ile total kolesterol ve WBC arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0,05), fakat hiperakuzi ölçek skorları ile RBC, HCT arasında düşük düzeyde negatif ilişki saptanmıştır. Hiperakuzi skorları arttıkça RBC ve HCT değerleri azalmaktadır. Hiperakuzi skorları ile, yaş ve çalışma süresinde istatiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Tüm bu veriler ele alındığında, kontrol edilemeyen gürültünün hiperakuziyi tetikleyebileceği söylenebilir. Hiperakuzi stres faktörünü de arttırdığından dolayı iş veriminin düşebileceği bu nedenle işçilerin kişisel koruyucu donanım kullanarak gürültüden korunması gerektiğini düşünüyoruz. İşçilerin rutin sağlık muayenelerinde hiperakuzi varlığının tespiti ve alınacak önlemlerin, işçiler için daha kaliteli bir iş hayatı sunacağını düşünüyoruz. 
Anahtar Kelimeler: Endüstriyel Odyoloji, Gürültü Maruziyeti, Khalfa Hiperakuzi Ölçeği, Hiperakuzi, Hematoloji, Az Tehlikeli İşyeri

Abstract:
Hyperacusis is a disorder that signifies excessive sensitivity to auditory stimuli. Hyperacusis can negatively impact daily life, as normal sound levels can become unbearable for individuals, thereby reducing their quality of life. This study aimed to investigate the presence of hyperacusis in personnel working in a low-risk occupational category during periodic occupational health examinations. The study included 341 individuals between the ages of 23-74, who fully participated in routine health examination screenings and had normal hearing (PTA: 500, 1000, 2000, 4000 ≤ 25 dB). Participants were categorized as blue-collar and white-collar workers based on their job roles. The Khalfa Hyperacusis Scale was used in the study, and it was administered in-person during routine health examinations.
The Khalfa Hyperacusis Scale scores of employees were compared with age, gender, duration of employment, noise exposure, job class, and blood parameters. It was observed that hyperacusis scores were significantly higher in female employees (p<0.05), employees exposed to noise (p<0.05), and white-collar workers as compared to blue-collar workers (p<0.05).
Some hemogram parameters (RBC, HCT, WBC) and the biochemical parameter of total cholesterol were compared with hyperacusis scale scores. There was no significant relationship found between hyperacusis scale scores and total cholesterol or WBC (p>0.05), but a low-level negative relationship was observed between hyperacusis scale scores and RBC, HCT. As hyperacusis scores increased, RBC and HCT values decreased. No statistically significant relationship was found between hyperacusis scores and age and duration of employment (p>0.05).
Considering all these data, it can be said that uncontrolled noise may trigger hyperacusis. Since hyperacusis also increases stress levels, it can lead to reduced work performance. Therefore, we believe that workers should protect themselves from noise by using personal protective equipment. Detecting the presence of hyperacusis during routine health examinations of workers and taking appropriate measures can provide a better quality of work life for them.
Keywords: Industrial Audiology, Noise Exposion, Khalfa Hyperacusis Scale, Hyperacusis, Hematology, Low-Risk Workplace