Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti üzerine bir inceleme
A review on Riyaset-i Cumhur Fasil Heyeti
Yazar: ONUR ALTINTUĞ
Danışman: PROF. DR. GÜLÇİN YAHYA KAÇAR
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Müziği Ana Bilim Dalı / Türk Müziği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Müzik = Music ; Tarih = History
Dizin: Fasıl = Segment ; Fasıl müziği = Chapter music ; Müzik tarihi = Music history ; Müzikoloji = Musicology ; Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti = Riyaset-i Cumhur Fasil Heyeti ; Türk müziği = Turkish music

Özet:
Osmanlı Devleti'nden Türkiye Cumhuriyeti'ne müzik geleneğinin resmî ve devlet nezdinde sürekliliğinin gözlemlendiği en önemli kurum Riyaset-i Cumhur Musika Heyeti'dir. Cumhuriyet'in ilanından sonra görevine başkent Ankara'da devam eden Riyaset-i Cumhur Musika Heyeti, orkestra, bando ve fasıl topluluğuyla Musıka-i Hümayûn'dan devraldığı teşkilat yapısını ve kadrolarını aynen sürdürmüştür.  Ancak Riyaset-i Cumhur Musika Heyeti'nin orkestra ve bando şubeleri günümüzde aynı görevleriyle devam ederken Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti varlığını devam ettirememiştir. Atatürk'ün akşam fasıllarında ve sohbetlerinde yanından eksik etmediği, halka açık geleneksel müzik konserleri vermesini emrettiği, devlet ricalinde verdiği konserlerin yanında plak çalışmaları da yapan ve yurt gezilerinde kendisine refakat eden Fasıl Heyeti Atatürk tarafından büyük destek görmüştür. Bu desteğe rağmen Atatürk'ün vefatından altı yıl öncesine kadar faaliyetlerini sürdürmüş ve 1932 yılında görevini tamamlamıştır. Bu çalışmada; Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti'nin müzik kültürü açıdan öneminin araştırılmasının yanında kurumun geçirmiş olduğu tarihsel süreci, kurumsal yapısı, mensupları ve sanat faaliyetlerine ait bilgilerin arşiv belgeleri aracılığıyla ortaya çıkarılması amaçlanmıştır.  Çalışmada ele alınan Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti'ne ait belgelerin kullanımı, belgelerin tahlil edilerek elde edilen bulgular ile kuramsal bilgilerin karşılaştırılması ve bu karşılaştırma neticesinde elde edilen kuramsal bilgilerin benzer ve farklılıklarının tespit edilmesi bakımından önem arz etmektedir. Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti hakkında gerçekleştirilen ilk lisansüstü tez çalışması olması, müzikoloji eğitimine katkı sağlaması, müzik tarihi alanında çalışma yapacak araştırmacılara kaynak oluşturması ve buna benzer çalışmalara ışık tutması bakımından önemli olarak görülmektedir. Bu araştırmada; arşiv tarama, kaynak tarama, görüşme, doküman ve içerik analizi yöntemleri kullanılmıştır. Kurumun tarihsel süreci, yapısı, faaliyet alanları ve mensuplarına ilişkin bilgilerin doğruluğu arşiv kaynaklarıyla tespit edilmiştir. Atatürk'ün hastalığının giderek kötüye gittiği dönemlerde fasıl heyetinin işlevini yitirdiği ve vefatından sonra lağvedilerek tarih sayfasından kaybolduğu görüşünün aksine Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti'nin 1924-1932 yılları arasında beş dönemde varlık gösterdiği bulgularına ulaşılmıştır.  Kurumun teşkilat yapısı, idareci ve sanatçıların tespiti, özlük hakları hakkındaki bilgiler ve gerçekleştirdikleri sanat faaliyetleri olmak üzere arşiv belgeleriyle ortaya konmuştur. Eldeki bulgular neticesinde Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti'nin Atatürk'ün kişisel müzik düşüncesinden ziyade devletin müzik politikalarında gerçekleştirilen reformlar sebebiyle 1932 yılında personelin sivilleştirilerek heyetin işlevinin tamamlanmasının sağlandığı ve fiili hayatının sona erdiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The most important institution in which the official and state continuity of the musical tradition from the Ottoman state to the Republic of Turkey is observed is the Riyaset-i Cumhur Musika Heyeti. After the proclamation of the Republic, the Riyaset-i Cumhur Musika Heyeti, which continued its mission in the capital Ankara, continued the organizational structure and cadres that it took over from Musika-i Hümayûn with an orchestra, band and fasıl community. However, while the orchestra and band branches of the Riyaset-i Cumhur Musika Heyeti continue with the same duties today, the Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti has not been able to continue its existence. Atatürk's delegation received great support from Atatürk, who did not miss him in the evening chapters and conversations, ordered him to give traditional music concerts open to the public, performed record works in addition to concerts he gave at the state request, and accompanied him on trips to the country. Despite this support, it continued its activities until six years before Atatürk's death and completed mission in 1932. In this study, it is aimed to investigate the importance of Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti in terms of music culture, as well as to reveal information about the historical process, institutional structure, members and artistic activities of the institution through archival documents. Considered in studies aimed Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti of the documentation on the use of documents by comparing the data with theoretical analysis and comparison of the findings obtained as a result of the differences is similar to that of the theoretical knowledge is important in terms of identifying and. It is considered important in that it is the first graduate thesis study conducted on the delegation of Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti, contributes to musicology education, creates resources for researchers who will work in the field of music history, and sheds light on similar studies. In this research, archive scanning, source scanning, interview, document and content analysis methods were used. The accuracy of information about the historical process, structure, areas of activity and members of the institution has been determined by archival sources. Contrary to the view that Atatürk's illness gradually decimated the function of the chapter delegation and disappeared from the history page after his death, the findings of the Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti existed in five periods between 1924 and 1932 were reached. The organizational structure of the institution was revealed by archival documents, including the identification of managers and artists, information about personal rights and the artistic activities they perform. As a result of the findings, it was concluded that the Riyaset-i Cumhur Fasıl Heyeti  was civilized in 1932 due to the reforms carried out in the music policy of the state, rather than Atatürk's personal musical thought, and that the mission of the delegation was completed and its actual life ended.