Adölesan tümörleri: 293 vakanın retrospektif analizi
Cancer among adolescents 14-19 years of age: Retrospective analysis of 293 cases
Yazar: GANİYE BEGÜL KÜPELİ
Danışman: PROF. DR. CANAN AKYÜZ
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Onkolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Onkoloji = Oncology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
On dört-19 yaş arasındaki adölesan hastalarda malign tümör dağılımının, klinik özelliklerinin, genel ve hastalıksız yaşam hızlarının incelenmesi amacıyla Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Çocuk Onkoloji Ünitesi'nde 1970-2008 yılları arasında tanı alan 14-19 yaş grubundaki malign tümörlü hastalar retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Ortalama izlem süresi 6 yıl 9 ay, ortanca izlem süresi ise 3 yıl 9 ay olarak saptandı. Hastaların yaşları 14.08 ile 18.6 yıl arasında değişmekte olup, ortalama yaş 15.3, ortanca yaş 15 olarak bulunmuştur. Hastaların 189'u erkek, 104'ü kız (erkek/kız oranı 1,8) idi. Hastaların tümör gruplarına göre dağılımına bakıldığında 60 hastanın (%20.5) Hodgkin dışı lenfoma, 58 hastanın (% 19.8) Hodgkin lenfoma, 32 hastanın (%10.9) santral sinir sistemi tümörü, 31 hastanın (%10.6) osteosarkom, 29 hastanın (%9.9) Ewing Sarkom/Primitif Nöroektodermal tümör (EWN/PNET), 28 hastanın (%9.6) nazofarinks karsinomu, 55 hastanın da (%18.8) diğer tümörler grubundan olduğu saptandı. Osteosarkom dışındaki bütün tümörlerin erkeklerde kızlardan fazla olduğu görülmüş olup, Hodgkin dışı ve Hodgkin lenfomada belirgin erkek fazlalığı saptandı. Cinsiyetlere göre tümör tipleri arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü (p=0.01). Tedaviye uyumsuzluk hastaların %10.9'unda gözlenmiş olup, Hodgkin dışı lenfoma ve osteosarkomlu hastalarda tedavi uyumsuzluğunun en fazla olduğu ve hastalık grupları arasında tedavi uyumsuzluğu oranının istatistiksel olarak anlamlı şekilde farklı olduğu bulundu (p=0.02). Tüm grupta ortanca 8.75 yıllık takip süresinde genel yaşam %57.6, hastalıksız yaşam %45.7 olarak saptandı. Hastalık gruplarına göre 5 yıllık genel yaşam hızı Hodgkin lenfomada %85, Hodgkin dışı lenfomada %56.2, Nazofarinks karsinomunda %57.5, SSS tümörlerinde %71, EWN/PNET grubunda %36.8, osteosarkomda %33.5 ve diğer tümörlerde %75.8 olarak saptandı. Adölesan yaş grubunda tüm çocukluk çağına göre daha düşük genel ve hastalıksız yaşam hızları elde edilmekte; tanı, tedavi ve takip aşamalarında birçok sorunla karşılaşılmaktadır. Çocukluktan erişkinliğe geçiş dönemi olarak kabul edilen bu dönemin özellikleri dikkate alınarak en uygun yaklaşım planının yapılması açısından özel adölesan onkoloji merkezlerinin kurulması gerekmektedir.

Abstract:
Cancer incidence in adolescence is nearly equal to the incidence of 0-4 year age group and higher than the incidence of 5-14 year age group. Embryonal tumors of childhood and epithelial tumors of adulthood are rarely seen in this age group. Gender differences are observed in certain tumor types. In order to identify our institutional experience in adolescent tumors, hospital files were retrospectively evaluated for distribution of tumor types, clinical features, overall and event-free survival (OS and EFS) rates. 293 cases between 14-19 years who were diagnosed with malignant tumor at our department, in the last 38 years were included in the study. Mean age was 15.3 and median age was 15 years at the time of diagnosis. Male/female ratio was found to be 1.8/1. There was a male predominance in non-Hodgkin and Hodgkin?s Lymphoma. Gender difference was statistically significant in different tumor types (p=0.01). The diagnosis was non-Hodgkin lymphoma (NHL) in 60 patients (20.5%), Hodgkin?s lymphoma (HL) in 58 patients (19.8%), central nervous system (CNS) tumors in 32 patients (10.9%), osteosarcoma in 31 patients (10.6%), Ewing Sarcoma/Primitive neuroectodermal tumors (EWN/PNET) in 29 patients (9.9%) nasopharyngeal carcinoma (NPC) in 28 patients (9.6%), and other tumors (germ cell tumors, hepatocellular carcinoma, neuroblastoma, langerhans cell histiocytosis, papillary thyroid carcinoma, rhabdomyosarcoma, malignant mesenchymal tumor, renal cell carcinoma, Wilms? tumor) in 55 patients (18.8%). Non-compliance to medical treatment was observed in 10.9% of cases with significantly high non-compliance in NHL and osteosarcoma (p=0.02). Overall survival was 57.6% and EFS was 45.7% at a median follow-up time of 8.75 years. Five-year OS rates were found to be 71% in CNS tumors, 56.2% in NHL, 85% in HL, 36.8% in EWN/PNET, 57.5% in NPC, 33.5% in osteosarcoma, 75.8% in other tumors. In adolescents, lower OS and EFS rates than the younger age group are observed. The most appropriate management plan should be made according to the physical and physicosocial needs of patients in this age group.