Avrupa Birliği'nde bölgesel gelişmeye yönelik vergi teşvikleri
Tax incentives for regional development in the European Union
Yazar: ÇAĞATAY KARAMAN
Danışman: PROF. DR. DİLEK ÖZKÖK ÇUBUKÇU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği ve Uluslararası Ekonomik İlişkiler Ana Bilim Dalı / Ekonomi-Maliye Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Avrupa Topluluklarını kuran Roma Antlaşmasının başlangıcında, "bölgeler arasında var olan farklılıkları ve ilgi görmeyen bölgelerdeki geri kalmışlıkları azaltmak suretiyle ekonomilerin birliğini güçlendirmek ve uyumlu gelişmenin sağlanması" amacına vurgu yapılmış olsa da bugün, Avrupa Birliği'nin yersel uyum hedefinde geldiği aşama ve önerilen çözümler sorgulanmaktadır. 
Kamu maliyesinin, bölgesel gelişme ve ekonominin tamamı için en etkili eylemleri gerçekleştirebilme olanaklarını ifade etmesi nedeniyle, bu çalışmada öncelikle, kamu maliyesi bakışıyla vergi teşvik tedbirlerinin teorik çerçevesi ortaya konulmuş ve vergi teşvik uygulamalarına yer verilmiştir. Bölgesel gelişme kavramı, Avrupa Birliğinin bölgesel politikaları ve bu politikalarda vergi teşviklerinin yerine değinilmiştir. Birlik mevzuatında vergi teşviklerinin çerçevesi, vergi teşvikleri ve devlet yardımları ilişkisi, Birlik kurumsal yapısının vergi teşvikleriyle ilgili tutumu ortaya konulmuş ve üye ülkelerin uyguladıkları bölgesel gelişmeye yönelik vergi teşvikleri ele alınmıştır. 
Vergi teşviklerinin, Avrupa Birliği mevzuatında bölgesel gelişmeye yönelik bir maliye politikası aracı olarak düzenlenmemiş olması ve bölgesel gelişmeyle ilgili çalışmaları yürütecek, yetkili ve sorumlu bir idari yapının bulunmaması, temel eksiklikler olarak değerlendirilmiştir. Birlik kurumsal yapısının, vergi teşvik tedbirlerine ilgisini artırması gerekliliği yanında, Lizbon Antlaşmasının 175. maddesi çerçevesinde, fonlar dışında spesifik eylemler konusundaki önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
Although at the beginning of the Treaty of Rome, which established the European Communities, it was emphasized that the aim of "strengthening the unity of economies and ensuring harmonious development by reducing the differences between regions and the backwardness of the less favoured regions", today, the stage that the European Union has reached in the goal of territorial cohesion and the proposed solutions are being questioned. 
Since public finance refers to the possibilities of realizing the most effective actions for regional development and the economy as a whole, in this study , firstly, the theoretical framework of tax incentive measures from the perspective of public finance is put forward and tax incentive practices are included. The concept of regional development, the regional policies of the European Union and the place of tax incentives in these policies are mentioned. In the legislation of the Union, the framework of tax incentives, the relationship between tax incentives and state aids, the attitude of the institutional structure of the Union regarding tax incentives were put forward and the tax incentives for regional development implemented by the member countries were discussed. 
The fact that tax incentives are not regulated as a fiscal policy tool for regional development in the European Union legislation and the lack of an authorized and responsible administrative structure to carry out studies related to regional development were considered as the main deficiencies. In addition to the necessity for the institutional structure of the Union to increase its interest in tax incentive measures, within the framework of Article 175 of the Lisbon Treaty, proposals on specific actions other than funds are included.