Lise akran arabuluculuğu programı: Geliştirme, uygulama ve arabuluculuk becerilerine etkisini inceleme
High school peer mediation program: Examining the impact on development, implementation and mediation skills
Yazar: MERYEM GÜLAY AYTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE YUKAY YÜKSEL
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran ilişkileri = Peer relationships ; Arabuluculuk = Mediation ; Arabuluculuk eğitimi = Mediation training ; Empati = Empathy ; Empatik eğilim = Empathic inclination ; Eğitim programları = Education programs ; Lise öğrencileri = High schools students ; Sosyal beceri = Social skill ; Çatışma çözme = Conflict resolution ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırmanın amacı lise öğrencilerine verilen arabuluculuk eğitiminin öğrencilerin arabuluculuk becerilerini doğrudan etkilediği düşünülen empati, çatışma çözme ve sosyal beceri davranışlarını artırıp artırmadığını incelemektir. Akran arabuluculuk programının lise öğrencileri üzerinde etkili olup olmadığını belirlemek üzere, deney ve kontrol grupları oluşturulmuştur. Deney grubu oluşturulurken, öğrencilerin gönüllü olmaları esas olduğundan, akran arabuluculuğu eğitimine başvuran öğrenciler alınmış; okul genelinde 51 öğrenci deney grubunu oluşturmuştur. Deney grubuna eşdeğer olabilecek 51 tane de öğrenci kontrol grubuna alınmıştır. Deney ve kontrol gruplarına Çatışma Çözme Ölçeği (Taştan, 2004), Empatik Eğilim Ölçeği (Dökmen, 1988) ve Sosyal Beceri Envanteri (Yüksel, 1998)  öntest olarak uygulanmıştır. Ardından deney grubuna akran arabuluculuk eğitimi verilmiştir. Eğitim programının uygulanma süreci 2016-2017 eğitim-öğretim yılı eylül ayında başlamıştır. Deney grubuna 30 saatlik akran arabuluculuk eğitimi verilmiştir. Tüm eğitimlerin ardından deney ve kontrol gruplarına bahsi geçen ölçeklerin son test uygulaması yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, akran arabuluculuğu eğitimi alan öğrencilerin empatik eğilimleri, çatışma çözme becerileri ve sosyal becerileri bu eğitimi almayan kontrol grubu öğrencilerine göre daha yüksek bulunmuştur. Araştırma sonuçları alan yazın ışığında tartışılmış ve önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to investigate whether mediation training which is given to high school students increases empathy, conflict resolution and social skills behaviours which are thought to directly affect mediation skills of students, or not. The experimental and control groups were formed so as to determine whether peer mediation program is effective on high school students, or not. As the experiment group was formed, it was essential that the students volunteer. Therefore, the students who applied for peer mediation training were taken; 51 students formed the experimental group throughout the school. 51 students who were equivalent to the experimental group were also included in the control group. As a pretest, Conflict Resolution Scale (Taştan, 2004), Empathic Tendency Scale (Dökmen, 1988) and Social Skills Inventory (Yüksel, 1998) were applied to the experimental and control groups. Then, peer mediation training was given to the experimental group.The implementation process of the training program started in September 2016 – 2017 Academic Year. The 30-hour mediation training was given to the experimental group. After all the trainings, the experimental and control groups were subjected to the post-test of the scales which are mentioned before. According to the results, empathic tendencies, conflict resolution skills and social skills of the students who received peer mediation training were higher than the control group students who did not receive this training. The results of the research were discussed in the light of the data and suggestions were presented based on the research findings.

Key Words: Empathic Tendency, Conclict Resolution Skill, Social Skill, Peer Mediation