Günümüz Türk Hukukuyla mukayeseli olarak İslam Hukukunda âriyet akdi
Lend contract in Islamic Law by coparing our recent Turkish Law
Yazar: CENGİZ KOÇ
Danışman: PROF.DR. AHMET YAMAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Çalısmamız esnasında önce İslam Hukukunda mezheplerin âriyet akdine bakıslarınısonra da, günümüz Türk Hukukunun bakısını, daha sonra da her iki hukuk sistemininbirlestikleri ve ayrıldıkları noktaları ortaya koymaya çalıstık. Zaman zaman da bugörüsler arasında tercihlerde bulunduk. Çalısmamızda ortaya koydugumuz sonuçlarısöyle özetleyebiliriz:Âriyet: Dönülmesi kabil olmak üzere intifa hakkı karsılıksız olarak baskasınadevredilen maldır.Âriyet akdi ele aldıgımız bütün hukuk sistemlerine göre teberru akidleri arasındayer almaktadır.Hanefî ve Malikî mezheplerinin görüslerine göre; âriyet alan, âriyet aldıgı malısahibinin izni olmadan bir baskasına âriyet olarak verebilirken bizim de katıldıgımızdiger mezheplerin ve günümüz Türk Hukukunun görüslerine göre ise veremeyecegibelirtilmistir.Hanefî mezhebine göre âriyet akdi gayr-ı lazım bir akid oldugu için tarafların akıllıolması yeterli iken diger mezhepler ve günümüz Türk Hukukuna göre taraflarınteberrua yönelik akidleri yapabilecek ehliyete sahip olması gerekir.Âriyet akdi bütün mezheplere göre bedelsiz olarak yapılır. Ancak günümüz TürkHukukunda âriyet alanın ve verenin birlikte çıkarları söz konusu oldugunda da akidkarsılıksız olarak yapılmıs gibi kabul edilir.Âriyet olarak alınan malın tazmin edilip edilmeyecegi fıkıhçılar arasındatartısılmıstır: Bizim de katıldıgımız Hanbelî mezhebinin görüsüne göre; âriyet alınanmal her halükarda mazmundur. Sâfiî mezhebine göre ise âriyet mala hasar, kullanımesnasında geldiyse tazmin edilmez, kullanım dısında olmussa tazmin edilir. Malikîmezhebine göre ise âriyet mal saklana bilen bir mal ise tazmin edilir, degilse tazminedilmez. Diger mezhepler ve günümüz Türk Hukukuna göre ise kullananın bir kusuruvar ise meydana gelen zararı tazmin eder yoksa etmez.Âriyet alınan malın normal masrafları, Sâfiî ve Hanbelî mezheplerinin dısında kalanmezhepler ile günümüz Türk Hukukunun ve bizim de katıldıgımız görüse göre, âriyetalana aittir. Sâfiî ve Hanbelî mezheplerine göre ise mal sahibine aittir.Âriyet alınan malın geri verme masrafı bütün mezhepler ve günümüz TürkHukukuna göre âriyet alana aittir.

Abstract:
During our studies we try to find out firstly the general overview of the sects of theIslamic law and Our Recent Turkish Law and also the shared points and distinct pointsof the both law systems towards lend contract.Lend: The possession,which can be transferred to other people unreturnably, ispossible to be taken back or used freely.All laws consent the lend contract will take part in the donation type of contract.According to the view of Hanefi and Maliki sects, the person who takes the lendproperty can give it to another person without getting permission of the owner; on theother hand, other sects which involving ours and also Our Recent Turkish Law pointout that the person can not give the property without owner?s permission.Due to the fact that lend contract isn?t compulsory for Hanefi sect, it is sufficentfort he people being mature and logical enough.Then, both sides who give and take thedonation are to have the capability of donating what he or she wants fort he other sectsand Our Recent Turkish Law.Lend contract is done without benefiting from anything in all sects. However, inOur Recent Turkish Law contract is supposed to be done without reciprocity, owing tothe fact that lend contract is done between the persons who have own self benefits.It is discussed among authorities if the properties which are given as lend will becompensated or not. According to Hanbeli sect which we are in, the the lend is always issignification. In Safi sect, if there is harm while using it, it won?t be paid. If there isharm accept from using time, it?ll be compensated. In Maliki sect if the properties areable to be preserved, it will be compensated; if not, there is no need to pay.In Our Recent Turkish Law and also in other sects, if the person using the lend givesdamage to it, he or she has to pay for the loss; if not he or she needn?t pay.