Van ili Çatak cevizi üretim maliyeti ve pazarlaması üzerine bir çalışma
A study on production cost and marketing of Çatak walnut in Van province
Yazar: YASİN AĞAÇ
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE AŞKAN
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Çalışmada menşe adı alan Van ilinde çatak ceviz üretimi yapan işletmelerin karlılık analizinin yapılması ve pazarlama marjının hesaplanması amaçlanmıştır. Bu amaçla Van İlinin 5 ilçesinde (Çatak, Edremit, Bahçesaray, Tuşba ve Gevaş) 2022 yılında ceviz üretimi yapan 254 tarım işletmesinde anket yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; incelenen işletmelerde ortalama Toplam nüfusun %53.00'ü erkek %47.00'si kadınlardan oluşmakta olup toplam nüfusun %91.64'ü okuryazardır.  İşletmelerde ortalama mülk arazi varlığı 109.55 dekar, ortalama işletme arazi parsel büyüklüğü 13.03 dekar ve ortalama parsel sayısı 8.58 adet olarak hesaplanmıştır. Diğer taraftan, ceviz işletmelerin ortalama tesis masrafı 1940.33 ₺/da, tesis amortisman payı 97.32 ₺/da olarak hesaplanmıştır. Dekara üretim masrafı 3605.94 ₺/da iken, dekardan elde edilen GSÜD'i 7917.60 ₺/da, oransal kâr 2.20 ₺ , dekara verimin ortalaması 131.96 kg, kabuklu ceviz satış fiyatı 60.00 ₺/kg ve cevizin 1 kilogram üretim maliyetinin 27.33 ₺/kg olduğu hesaplanmıştır. Diğer yandan kabuklu cevizin pazarlama marjı 15 ₺ olarak hesaplanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; Van ilinde çatak ceviz üretim faaliyeti pozitif ekonomik kar ile sonuçlandığından üretici birim ağaç başına verimin artması için desteklenmesi, üretim teknikleri açısından bilgilendirilmesi ve pazarlama için tanıtım çalışmalarına hız verilmesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Van, Çatak Cevizi, Maliyet, Üretici ve Pazarlama.

Abstract:
The aim of the study is to analyze the profitability and calculate the marketing margin of the enterprises producing walnuts in the Van province of origin.  For this purpose, a survey was conducted in 254 agricultural enterprises producing walnuts in 5 districts of Van Province (Çatak, Edremit, Bahçesaray, Tuşba and Gevaş) in 2022. According to the research results; In the enterprises examined, on average, 53.00% of the total population consists of men, 47.00% of them are women, and 91.64% of the total population is literate. The average property land asset in enterprises was calculated as 109.55 decares, the average enterprise land parcel size was 13.03 decares and the average number of parcels was 8.58 decares.  On the other hand, the average facility cost of walnut enterprises was calculated as 1940.33 ₺/da, and the facility depreciation share was calculated as 97.32 ₺/da. While the production cost per decare is 3605.94 ₺/da, the GNP obtained from the decare is 7917.60 ₺/da, the proportional profit is 2.20 ₺/da, the average yield per decare is 131.96 kg, the sales price of shelled walnuts is 60.00 ₺/kg and the production cost of 1 kilogram of walnut is 27.33 ₺/kg. has been calculated. On the other hand, the marketing margin of shelled walnuts is calculated as 15 ₺. According to the research results; Since the walnut production activity in Van province results in positive economic profit, it is necessary to support the producer in order to increase the yield per unit tree, to inform him about production techniques and to accelerate promotional activities for marketing.

Keywords: Van, Çatak Walnut, Cost, Producer and Marketing.