Çocuk dergilerinin sosyal bilgiler dersi öğretim programı çevre okuryazarlığı temel becerisi açısından incelenmesi
Examination of children's magazines in relation to the basic skills of environmental literacy in the social studies curriculum
Yazar: HALİL İBRAHİM KETEN
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN EŞEL
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Çocuk dergileri, sosyal bilgiler öğretiminde kullanılabilecek kaynak araç gereçler arasında yer alır. Bu dergilerde sosyal bilgiler dersinin kazanımlarıyla ilgili çok sayıda içerik bulunur. Dolayısıyla bugüne kadar sosyal bilgiler öğretiminde çocuk dergilerinin kullanılmasıyla ilgili birçok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmada ise, çocuk dergilerinde yer alan sosyal bilgiler öğretiminin temel beceri alanlarından biri olan çevre okuryazarlığı ele alınacaktır. Çalışmanın amacı, çocuk dergilerinde çevre okuryazarlığı ile ilgili içeriklerin bulunma sıklığını belirlemek ve bu içeriklerin sosyal bilgiler dersinde kullanılabilmesiyle ilgili tespitler yapmaktır. Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programının 2018 yılında yenilendiği göz önüne alınarak, müfredatın yürürlüğe girdiği Eylül 2018 ve sonrası yayımlanan çocuk dergileri çalışmaya dâhil edildi. Doküman analizi yönteminin kullanıldığı çalışmada tezin evrenini oluşturan dergilerde çevre okuryazarlığıyla ilgili içerikler tespit edildi. Bu içeriklerin söz konusu dergilerdeki bulunma sıklığı belirlendi. İçerik analizi ve betimsel analiz yöntemlerinin kullanılmasıyla içerikler incelendi. Çocuk dergilerinde çevre okuryazarlığının "bilgi", "tutum ve değer", "beceri" ve "davranış" bileşenleri ile ilgili içeriklerin bulunduğu görüldü. Sosyal bilgiler derslerinde bu içeriklerin kullanılabilmesiyle ilgili değerlendirmeler yapıldı. Dergilerde çevre okuryazarlığı kazanımlarıyla ilişkilendirilebilecek birçok içeriğin yer aldığı görüldü. Bu içeriklerin bahsedilen kazanımların verilmesinde ilgi çekiciliği artırma ve öğrenmeyi kolaylaştırıp pekiştirme gibi katkılar sağlayacağı sonucuna varıldı.

Anahtar sözcükler: çocuk dergileri, çevre okuryazarlığı, dokuman inceleme, sosyal bilgiler öğretimi, sosyal bilgiler programı

Abstract:
Children's magazines are among the resource tools that can be used in social studies teaching. There are a lot of content about the achievements of the social studies course in these journals. Therefore, many studies have been conducted so far on the use of children's magazines in social studies teaching. In this study, environmental literacy, which is one of the main skill areas of social studies teaching included in children's magazines, will be discussed. The aim of the study is to determine the frequency of content related to environmental literacy in children's magazines and to make determinations about the use of these content in social studies lessons. Considering that the Curriculum of the Social Studies Course was renewed in 2018, children's magazines published in September 2018 and later, when the curriculum came into force, were included in the study. In the study using the document analysis method, contents related to environmental literacy were determined in the journals that make up the universe of the thesis. The frequency of presence of these contents in the mentioned journals was determined. The contents were examined by using content analysis and descriptive analysis methods. It was found that there were contents related to the "knowledge", "attitude and value", "skill" and "behavior" components of environmental literacy in children's magazines. Evaluations were made about the use of these contents in social studies courses. It was seen that many contents that can be associated with environmental literacy gains were included in the magazines. It was concluded that these contents will provide contributions such as increasing attractiveness and facilitating and consolidating about mentioned achievements.

Keywords: children's magazines, environmental literacy, document review social studies curriculum, social studies teaching