Dede Korkut Kitabı'nda yer alan Basat'ın Tepegöz'ü öldürdüğü destanın 6. sınıf öğrencilerinin görsel yaratıcılıklarına etkisi
The effect of the epic in which Basat killed Tepegöz in the Dede Korkut Book on the visual creativity of 6th grade students
Yazar: ADİL ALPER BAKICI
Danışman: DOÇ. DR. OSMAN ÇAYDERE
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Dede Korkut Hikayeleri = Dede Korkut Stories ; Dede Korkut Kitabı = Dede Korkut Book ; Destanlar = Epics ; Disiplinlerarası = Interdisciplinary ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Sanatsal yaratıcılık = Artistic creativity ; Sözlü kültür = Verbal culture ; Yaratıcılık = Creativity

Özet:
Bu araştırmanın genel amacı Basat'ın Tepegöz'ü öldürdüğü destan metninde yer alan gerçeküstü temaların, öğrencilerin görsel yaratıcılıklarına olan etkisinin ortaya konulmasıdır. Bu araştırmanın diğer çalışmalardan farkı ve önemi tabiat ve insanüstü kuvvete vurgu yapan ve ulusal kimliğin tanımlanmasında ve sonraki kuşaklarda duygu yaratabilme kapasitesine sahip olmasında öğrenci eğitimine katkısı olan Dede Korkut Kitabı'nda yer alan Basat'ın Tepegöz'ü öldürdüğü destanın, görsel yaratıcılığa vurgu yapmasıdır. Araştırmada nicel araştırma deseninde yer alan deneysel araştırma yöntemi uygulanmıştır. Araştırmanın disiplinlerarası bir çalışma olduğu göz önüne alınarak, görsel sanatlar eğitimi dersi ve halk kültürü dersi arasında bir entegrasyonun sağlanması adına birleştirilmiş sanat eğitimi yöntemi üzerinden, her iki disiplinin farklı ünitelerinin entegre edilmesi yoluna gidilmiştir. Kontrol grubunda yer alan öğrencilere, önceki öğrenmeleri yoluyla sözlü kültür kavramı üzerinden resim çalışmaları yaptırılmıştır. Deney grubunda yer alan öğrencilere ise önceki öğrenmelerinden yola çıkarak Dede Korkut Hikâyelerinin ne olduğu ve Basat'ın Tepegöz'ü öldürdüğü destanda yaş aralığına göre belirlenen ve eleştirel düşünce ile görsel yaratıcılıklarına etki edeceği düşünülen bölümler okunmuştur. Öğrencilerin yapmış oldukları çalışmalar arasındaki farklılıklar ve benzerlikler önceden belirlenen ölçek kriterleri yoluyla alanında uzman olan üç öğrenim görevlisinin görüşü ile tespit edilmiş ve SPSS uygulaması ile nicel verileri alınmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Maltepe Ortaokulu'nda eğitimine devam eden 60 6.sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Birleşik sanatlar eğitimi yöntemi merkeze alınarak görsel sanatlar eğitimi dersi ve halk kültürü dersi arasında bir entegrasyonun sağlanması üzerine yapılan araştırmada, öğrencilerin imgesel resimleme becerisine etkisi ve kültürel değerlerin kazanılmasına ilişkin olarak, deney grubu açısından Basat'ın Tepegöz'ü öldürdüğü destan metninde yer alan gerçeküstü temaların, öğrencilerin görsel yaratıcılığına olumlu yönde katkı sağladığı tespit edilmiştir. Alan yazın ve ilgili araştırmalar incelendiğinde çocuğun yaratıcılığına katkı sağlayan sözlü kültür ürünlerinin kullanımının Görsel Sanatlar Eğitiminde yeterince yer edinmediği bir problem olarak görülmüştür. Bu araştırma ile birlikte görsel sanatlarda farklı öğrenme uygulamalarının yaygınlaştırılabileceği hedeflenmektedir.

Abstract:
The general aim of this research is to reveal the effect of the surreal themes in Basat's epic Killing the Tepegöz on students' visual creativity. The difference and importance of this research from other studies is that Basat, which emphasizes nature and superhuman strength, contributes to student education in defining national identity and having the capacity to create emotions in the next generations, emphasizes the visual creativity of the Epic, which is in the Book of Dede Korkut. The method that was used in this research is experimental research method. Considering that the research is an interdisciplinary study, between visual arts education course and folk culture course in the name of ensuring integration through the unified art education method, integration of different units of both disciplines has been made. The students in the control group were made painting works on the concept of verbal culture through their previous learning. Basat on their previous learnings, the students in the experimental group were told what the Dede Korkut Stories were and the epic sections, which are determined according to age range and which are thought to affect their critical and visual creativity, are read. The differences and similarities between the studies carried out by the students were determined by the opinions of three learning assistants who are experts in their fields through the pre-determined scale criteria and quantitative data were obtained with the application of SPSS. The study group of this research was selected from sixty students of sixth grade in Maltepe Secondary School. United arts education method between visual arts education course and folk culture course research on ensuring integration, effect of students on imagesetting skills and as for the acquisition of cultural values, from the point of view of the experimental group Surreal themes included in the text of the epic in which Basat's epic Killing the Tepegöz it has been found that it contributes positively to the visual creativity of students. When the literature and related researches were examined, it was seen as a problem that the use of verbal culture products did not really have a great impact on the creativity of the child about Visual Arts Education. With this research, it is aimed to practice expanding different learning practices in visual arts.