Yetişkinlerde erken dönem uyumsuz şemalar ile erteleme davranışı ve bağlanma stilleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
The relationship between early maladaptive schemas and procrastination and attachment styles in adults
Yazar: GAMZE AYDIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KADER BAHAYİ
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Genel erteleme = General procrastination ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment

Özet:
Bu araştırmada erken dönem uyumsuz şemalar, erteleme davranışı ve bağlanma stilleri arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlanmıştır. Araştırmada Bilgilendirilmiş Onam Formu, Sosyodemografik Bilgi Formu, Young Şema Ölçeği Kısa Form-3 (Soygüt ve diğerleri, 2009), Genel Erteleme Eğilimi Ölçeği (Balkıs, 2006) ve Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II (Selçuk ve diğerleri, 2005) kullanılmıştır. Araştırmaya 18-65 yaş arasında 508 kişi katılmıştır. Sosyodemografik değişkenler bakımından erken dönem uyumsuz şema alanları, erteleme davranışı ve bağlanma boyutlarının karşılaştırılması için bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü ANOVA uygulanmıştır. Erteleme davranışı ile erken dönem uyumsuz şemalar ve bağlanma stilleri arasındaki ilişkinin incelenmesi için Pearson Korelasyonu ve erteleme davranışının yordayıcılarının incelenmesi için iki modelli Hiyerarşik regresyon analizi uygulanmıştır. Bu araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; başarısızlık şeması, onay arayıcılık şeması, ayrıcalıklılık/yetersiz öz denetim şeması, cezalandırılma şeması (negatif yönde) ve kaygılı bağlanma boyutu erteleme davranışını yordamaktadır. Bağımlı değişken olarak ele alınan erteleme davranışında yaş, eğitim düzeyi, ilişki durumu, çocuk sahibi olma durumu, çalışma durumu, gelir düzeyi ve kiminle yaşıyor olma durumu değişkenlerine göre gruplar arası anlamlı farklılıklar görülmüştür.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between early maladaptive schemas, procrastination behavior and attachment styles. Informed Consent Form, Sociodemographic Information Form, Young Schema Questionnaire-Short Form 3, General Procrastination Scale, Experiences in Close Relationships-Revised were used in this research. 508 people who are between the ages of 18-65 participated in this research. Independent sample t-test and one-way ANOVA were applied to compare early maladaptive schema domains, procrastination behaviour and attachment dimensions in terms of sociodemographic variables. Pearson Correlation was used to examine the relationship between procrastination behavior, early maladaptive schemas and attachment styles. Hierarchical regression analysis was performed to determine the variables predicting the procrastination behavior. According to the results of this research; failure, approval-seeking, exclusivity, punitiveness (negative) schemas and anxious attachment dimension predict procrastination behavior. There were significant differences between the groups in procrastination behavior, which was considered as the dependent variable, according to the variables of age, education level, relationship status, having children, working status, income level and living with.