Enerji yoğunluğu bağlamında çevre ve lojistik performans ilişkisi: CMR konvansiyonu üye ülkeleri
The relationship between environment and logistics performance in the context of energy intensity: CMR convention member countries
Yazar: ASLIHAN AKÇA
Danışman: PROF. DR. CELİL AYDIN
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Lojistik faaliyetler, mal ve hizmetlerin hareketliliğini sağlayarak pazarın büyümesine, istihdamın artmasına ve uluslararası ticaretin gelişmesine olanak tanımaktadır. Fakat lojistik sektöründe yoğun fosil yakıt kullanımı, CO2 emisyonunun artmasına sebep olarak sektördeki enerji yoğunluğunu artırmaktadır. Ancak lojistik faaliyetler doğru yönetildiğinde sektörde verimlilik sağlanmakta ve lojistik performans artmaktadır. Lojistik performansın artması ise enerji verimliliği sağlayarak sektördeki enerji yoğunluğunu azaltmaktadır. Enerji yoğunluğunun düşmesi daha az karbon salınımına neden olarak lojistik sektöründeki çevre kirliliğinin azalması açısından önem arz etmektedir. 
   Bu çalışmada lojistik performans ve çevre kirliliği arasındaki ilişkide enerji yoğunluğunun rolü 2007-2018 dönemi 54 CMR ülkesi için Yumuşak Geçişli Panel Regresyon (YGPR) analizi ile incelenmiştir ve enerji yoğunluğuna ilişkin bir eşik değer tespit edilmiştir. Analiz sonucunda enerji yoğunluğuna ilişkin hesaplanan eşik değeri %2,461'dır. Sonuçlara göre enerji yoğunluğu %2,461' den daha az olduğunda lojistik performansın artmasının çevre kirliliğini azalttığını öte yandan enerji yoğunluğu %2,461' den daha fazla olduğunda ise lojistik performans artsa dahi çevre kirliliğinin azalmadığını göstermektedir. Ayrıca çalışmada ek olarak modelin sağlamlığını test etmek ve desteklemek amacıyla sanayi katma değeri, kişi başına GSYİH ve kentsel nüfus gibi kontrol değişkenler modele dahil edilerek YGPR analizi yeniden uygulanmıştır. Analiz sonucunda enerji yoğunluğuna ilişkin hesaplanan değer %2,446'dır. Sonuçlar enerji yoğunluğu %2,446'dan yüksek olduğunda sanayi sektöründeki ve kişi başına gelirdeki artışların çevre kirliliğini artırdığı fakat kentsel nüfus artışının çevre kirliliğini azalttığını göstermektedir. Analiz sonuçlarından hareketle sektörde enerji yoğunluğunu azaltan faaliyetlerin benimsenmesi özellikle küresel ısınma ve iklim değişikliği gibi insan hayatını tehdit eden çevre problemleri ile mücadelede kritik rol oynamaktadır. Bu nedenle politika yapıcıların sürdürülebilir politikaları oluştururken enerji yoğunluğuna dair bir kritik değer belirlemeleri çevresel sürdürülebilirliği destekleyecektir.

Abstract:
Logistic activities facilitate market growth, increased employment, and the development of international trade by enabling the movement of goods and services. However, the intensive use of fossil fuels in the logistics sector contributes to increased CO2 emissions and raises energy intensity within the sector. Effective management of logistics activities can enhance sector efficiency and improve logistics performance. Increased logistics performance, in turn, can reduce energy intensity and subsequently decrease environmental pollution in the logistics sector.
   This study examines the role of energy intensity in the relationship between logistics performance and environmental pollution using Panel Smooth Transition Regression (PSTR) analysis for 54 CMR countries during the period 2007-2018. An energy intensity threshold value was identified through the analysis, calculated at 2.461%. The results indicate that when energy intensity is less than 2.461%, improved logistics performance leads to reduced environmental pollution. Conversely, when energy intensity exceeds 2.461%, increased logistics performance does not correspond to reduced environmental pollution. Additionally, the robustness of the model was tested by including control variables such as industrial value added, GDP per capita, and urban population rate in the PSTR analysis. The calculated threshold value for energy intensity from this analysis is 2.446%. Findings suggest that higher energy intensity exacerbates environmental pollution with increases in industrial sector activity and per capita income, while urban population growth decreases environmental pollution. Based on these results, adopting activities that reduce energy intensity in the sector plays a critical role in combating environmental issues threatening human life, such as global warming and climate change. Therefore, policymakers defining critical values for energy intensity when formulating sustainable policies will support environmental sustainability.