Destekleme ve yetiştirme kursuna devam eden ilköğretim 2. kademe öğrencilerinin özsaygı karar verme ve problem çözme becerilerinin incelenmesi
Examination of the skills of self-esteem, decision making and problem solving attending the support and training course for elementary education students at second level
Yazar: AHMET BALKAN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA BAŞ
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Karar verme = Decision making ; Problem çözme = Problem solving ; Spor = Sports ; Öz saygı =

Özet:
Bu çalışmanın amacı, destekleme ve yetiştirme kursuna devam eden ilköğretim 2. kademe öğrencilerinin öz saygı, karar verme ve problem çözme becerilerini bazı özellikleri açısından incelemektir.
Araştırmanın evrenini Bitlis'in Tatvan ilçesinde 2017-2018 eğitim öğretim yılında destekleme ve yetiştirme kursları adı altında, beden eğitimi derslerine katılan ortaokul öğrencileri, örneklemini ise farklı okullarda okuyan %59,4'ü (186) kadın %40,6'sı (127) erkek olmak üzere toplam 313 öğrenci oluşturmaktadır.
Araştırmaya katılan öğrencilerin sahip oldukları demografik özelliklerin belirlenmesinde 12 sorudan meydana gelen uzman görüşü de alınarak araştırmacı tarafından hazırlanmış olan kişisel bilgi formu, Mann ve diğerleri (1998) tarafından geliştirilen, Deniz (2004) tarafından Türkçeye uyarlanan, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılan "Melbourne Karar Verme Ölçeği" ile Yaman (2003), tarafından geliştirilen "Problem Çözme Ölçeği" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin yüzde ve frekans dağılımları hesaplanmış, Kolmogorov Simirniov testine göre elde edilen veriler normal dağılım göstermediğinden non-parametrik testler uygulanmıştır. Puanlar arasındaki ilişkilerin incelenmesinde ise korelasyon analizi kullanılmıştır. Yapılan analizlerde anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak belirlenmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 22 istatistik programı kullanılmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin öz saygı düzeyleri orta seviyede bulunmuştur. Ayrıca öğrencilerin öz saygı düzeylerinde okul spor müsabakalarına düzenli olarak katılma, beden eğitimi dersine katılmaktan hoşlanma, yaptıkları spor branşlarına veya spor yapmama durumlarına, öğrenimleri sırasında konaklama yaptıkları yerlere, yaşamlarının büyük çoğunluğunun geçtiği yerleşim yerine ve annelerinin mesleğine göre anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Karar verme stillerine bakıldığında katılımcıların erteleyici karar verme ve panik karar verme düzeylerinin orta seviyenin altında olduğu, kaçıngan karar verme düzeylerinin orta seviyede olduğu ve dikkati karar verme düzeylerinin orta seviyenin üzerinde olduğu bulunmuştur. Ayrıca panik karar verme düzeylerinin beden eğitimi dersine katılmaktan hoşlanma durumuna, ailenin gelir düzeyine, babanın eğitim düzeyine ve annenin mesleğine göre; erteleyici karar verme düzeylerinin yaşamlarının büyük çoğunluğunun geçtiği yerleşim yerine göre anlamlı şekilde farklılaştığı tespit edilmiştir. Problem çözme becerilerine bakıldığında katılımcıların problem çözme beceri düzeylerinin orta seviyede olduğu bulunmuştur. Problem çözme beceri düzeylerinde cinsiyete göre anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca karar verme stilleri, öz saygı ve problem çözme becerileri arasında anlamlı ilişkiler olduğu bulunmuştur.

Abstract:
This study aims to examine the skills of self-esteem, decision making and problem solving in terms of some variables for elementary education students at second level attending the support and training course.
The population of the investigation constitutes the secondary school students who attend the physical education lesson under the name of support and training course at 2017-2018 academic year in Tatvan town of Bitlis and the sample of the investigation includes 59,4% (186) female and 40,6% (127) male totally 313 students who study at the different schools.
Personal information form which was prepared by researcher and consists of 12 questions to determine the demographic features of the students, Melbourne Decision Making Questionary that was developed by Mann et al (1998) and made the reliability and validity studies, adapted to Turkish by Deniz (2004) to determine the students' self-esteem and decision making styles, Problem Solving Questionary which was developed by Yaman (2003) to determine the students' problem solving skills were used. Percent and frequency distributions of datas were calculated and the non-parametric tests were applied because the scores did not show a normal distrubition according to Kolmogorov Simirniov test. Correlation analysis was used to examine the relationships between scores. The significance level was determined as p<0.05 at the analysis. SPSS 22 statistical software was used to evaluate the datas.
According to the results of the research, self-esteem levels of the students were found as moderate. In addition, it was found that there were significant differences in the level of self-esteem of the students according to their regular participation in school sports competitions, liking to participate in physical education lesson, their sport branches or the situation of not doing sports, accomodation where they lived during their education, the place of residence of the most of their live and the profession of their mothers. When the styles of decision making were examined, it was found that the levels of procrastination and panic decision making of the participants were below the middle level, the level of avoidant decision making was moderate and the level of careful decision making was higher than the medium level. Also, it was determined that the level of panic decision making according to the liking of attending the physical education lessons, family income level, father's education level and the profession of the mother; the levels of procrastination according to the place of residence of the most of their live differ significantly. When the poblem solving skills were examined, it was found that the problem solving skill levels of the participants were moderate. Significant differences were determined in problem solving skill levels according to the gender. It was also found that there were significant relationships between decision making styles, self-esteem and problem solving skills.