Dijimodernizm kapsamında fotoğraf ve değişen yüzey-metin
Changing surface-text within the scope of photography and digimodernism
Yazar: MEHMET ULUÇ CEYLANİ
Danışman: DOÇ. UĞUR GÜNAY YAVUZ
Akdeniz Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Dijomodernizm = Digimodernism ; Fotoğraf = Photograph ; Fotoğraf sanatı = Photography art ; Hipermetin = Hypertext ; Modernite = Modernity ; Modernizm = Modernism ; Sayısal metinler = Digital texts ; Sayısallaştırma = Digitization

Özet:
Modernite ve ardından modernizmle başlayan fotoğrafın gelişimi, değişimi yapısı gereği yüksek bir ivmede seyretmiştir. Ortaya çıkışı için belirtilen belgeleme misyonunun yanı sıra yeni misyonlar edinen fotoğraf kendi dilini modernizm yapısı altında geliştirmiştir. Adı sanat dalları arasında anılmaya başlayan fotoğraf bu dönemde modern akımlarla harmanlanarak sağlam temeller üzerine dilini, konumunu oturtmuştur. Ardından postmodern süreçte daha fazla ifade biçimleriyle harmanlanmış ve metinsel bir anlatımla ilerlemiştir. Tarihsel süreç içerisinde kaydedildiği yüzeyin değişime uğramasıyla birlikte sahip olduğu her yüzey, fotoğrafa yeni anlamlar da kazandırmıştır. Günümüzde fotoğrafın sahip olduğu dijital yüzey, onu farklı bir metinsellik içerisinde ifade etmektedir. İçinde bulunduğumuz 21. yüzyılın son çeyreğine yaklaşırken Dijimodernizm olarak adlandırılan yeni bir kültürel ve sanatsal yapı kendini göstermeye başlamıştır. İnternetin ve tüm bilgisayar teknolojilerinin sanata adapte edilmesiyle ortaya çıkan bu yapıdan, fotoğraf da nasibini almıştır. Aynı zamanda Dijimodernizm yeni bir metin şekli olan dijimodern metni beraberinde getirmiştir. Dijimodern metin: en başta doğrusal ve mekanik olarak bilinen araçlar aracılığıyla yazınsal ağırlıklı geleneksel metin biçimini dijitalize ederek, bilgisayar müdahaleleriyle farklılaştırarak; ses, video, fotoğraf gibi ortamları çoklu bir yapıya ulaştırmıştır. Metnin evriminde sanat ürünlerinin estetik anlayışı da değişmiştir. Bu değişime ve estetik anlayışa adaptasyon sağlayanların başında kuşkusuz fotoğraf gelmektedir. Yapılan çalışma, dijimodernizmin estetik kodlarını ifade eden dijimodern metnin, çağdaş fotoğraf sanatına etkilerini ve değişimini açıklamaya odaklanmaktadır.

Anahtar kelimeler: Dijimodernizm, Fotoğraf, Yüzey, Hipermetin, Dijimodern metin

Abstract:
The development and change of photography, which started with modernity and then with modernism, followed a high acceleration due to its nature. Photography, which has acquired new missions in addition to the documentation mission specified for its emergence, has developed its own language under the structure of modernism. Photography, whose name began to be mentioned among the branches of art, was blended with modern trends in this period and established its name, language and position on solid foundations. Then, in the postmodern process, it was blended with more forms of expression and progressed with a textual expression. With the change of the surface on which it was recorded in the historical process, every face it has has given new meanings to the photograph. The digital surface it has today has expressed it with a different textuality. As we approach the last quarter of the 21st century, a new cultural and artistic structure called Digimodernism has started to show itself. Photography has also had its share from this structure, which emerged with the adaptation of the Internet and all computer technologies to art. At the same time, Digimodernism has brought with it a new form of text, the digimodern text. Digimodern text: primarily by digitizing the traditional text form with a literary emphasis, by means of tools known as linear and mechanical, and differentiating it with computer interventions; It has brought media such as audio, video and photography into a multiple structure. In the evolution of the text, the aesthetic understanding of art products has also changed. Undoubtedly, photography comes first among those who adapt to this change and aesthetic understanding. The study tries to explain the effects and change of the digimodern text, which expresses the aesthetic codes of digimodernism, on contemporary photography art.

Keywords: Digimodernism, Photography, Surface, Hypertext, Digimodern text