İlkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışlarının okulun kurumsal itibarı üzerindeki etkisi
The effect of primary school principals' innovative business behaviors on the corporate reputation of the school
Yazar: YUSUF KENAN YAZICIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MÜNEVVER ÇETİN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı ilkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışlarının okulun kurumsal itibarı üzerindeki etkisidir. Araştırma nicel yöntemlerden ilişkisel tarama yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemi kolayda örnekleme yöntemiyle, 2023-2024 eğitim öğretim yılında İstanbul ili devlet okullarında görev yapan 288 ilkokul müdüründen oluşmaktadır. Araştırmanın verileri ''Yenileşimci İş Davranışları Ölçeği'' ve ''Kurumsal İtibar Ölçeği'' ile toplanmıştır. Verilerin analizinde istatiksel parametrik test teknikleri kullanılmıştır. 

Araştırmanın sonucunda; İlkokul müdürlerinin kurumsal itibar algılarının "yüksek" düzey olduğuna, kurumsal itibar ölçeğinin alt boyutları incelendiğinde ilkokul müdürlerinin en yüksek algı ortalamasının ''duygusal çekicilik'' olduğuna, , en düşük algı ortalamasının ise ''vizyon ve liderlik'' olduğuna ulaşılmıştır. Kurumsal itibar algısının demografik değişkenlere göre incelendiğinde; ilkokul müdürlerinin cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir fark gösterdiği ve cinsiyet farklılığının kadın ilkokul müdürlerinin lehine olduğu ve ilkokul müdürlerinin kurumsal itibar ve alt boyutlarındaki algılarının kıdem değişkenine göre anlamlı bir farklılaşma olmadığı fakat duygusal çekicilik alt boyutunun  kıdem değişkenine göre anlamlı olarak farklılaştığı ve kıdemi 20 yıl üzeri olan ilkokul müdürlerinin duygusal çekicilik düzeyleri kıdemi 0-15 yıl olan ilkokul müdürlerinden anlamlı derecede daha yüksek düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kurumsal itibar algısının eğitim düzeyi, yaş ve medeni durum değişkenine göre  anlamlı olarak farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır. İlkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışlarına '' çok yüksek'' seviyede ''katıldıkları'', yenileşimci iş davranışları ölçeğinin alt boyutları incelendiğinde ilkokul müdürlerinin algı ortalamalarını sıraladığımızda en yüksek katıldıkları alt boyut yaratıcı (fırsatların araştırılması ve fikir üretme) alt boyutu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yenileşimci iş davranışları demografik değişkenlere göre incelendiğinde ilkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışları algıları ortalamasının cinsiyet, kıdem, eğitim düzeyi, yaş ve medeni durum değişkenine göre anlamlı olarak farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır. İlkokul müdürlerinin yenilişimci iş davranışları ve alt boyutları ile kurumsal itibar  ve alt boyutları algısı arasındaki ilişki sonucunda; İlkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışları ile sosyal sorumluluk arasında pozitif yönde ve ''güçlü'' bir anlamlı ilişki olduğuna; kurumsal çerçeve, duygusal çekicilik, vizyon ve liderlik, finansal yönetim, ürün ve hizmetler arasında pozitif yönde ve ''orta'' düzeyde bir anlamlı ilişki olduğuna ulaşılmıştır. İlkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışları alt boyutu yaratıcı ile kurumsal itibar ve alt boyutu sosyal sorumluluk ile arasında pozitif yönde ve ''güçlü'' bir anlamlı ilişki olduğuna, kurumsal çerçeve, duygusal çekicilik, vizyon ve liderlik, finansal yönetim, ürün ve hizmetler arasında pozitif yönde ve ''orta'' düzeyde bir anlamlı ilişki olduğuna ulaşılmıştır. İlkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışları alt boyutu yenileşimci ile kurumsal itibar, kurumsal itibar alt boyutu olan sosyal sorumluluk, kurumsal çerçeve, duygusal çekicilik, vizyon ve liderlik, finansal yönetim, ürün ve hizmetler arasında ise pozitif yönde ve ''orta'' düzeyde bir anlamlı ilişki olduğuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlara göre ilkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışları arttıkça okulun kurumsal itibarı artacağı tespit edilmiştir. ''İlkokul müdürlerinin yenileşimci iş davranışları okulun kurumsal itibarını etkilediği, yenileşimci iş davranışları yönünden kurumsal itibar varyansının %28,5'ini açıkladığı ve yenileşimci iş davranışlarının kurumsal itibar üzerinde pozitif yönde ve anlamlı bir etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonunda katılımcılardan alınan veriler ışığında uygulayıcılara ve araştırmacılara bir takım öneriler verilmiştir.

Abstract:
The purpose of this research is the effect of primary school principals' innovative work behaviors on the school's corporate reputation. The research was conducted using the relational screening method, one of the quantitative methods. The sample of the research consists of 288 primary school principals working in public schools in Istanbul province in the 2023-2024 academic year, using the convenience sampling method. The data of the research were collected with the ''Innovative Work Behavior Scale'' and ''Corporate Reputation Scale''. Statistical parametric test techniques were used in the analysis of the data.
As a result of the research; It was found that the primary school principals' perceptions of corporate reputation were at a "high" level, and when the sub-dimensions of the corporate reputation scale were examined, the highest perception average of primary school principals was ''emotional appeal'', and the lowest perception average was ''vision and leadership''. When the perception of corporate reputation was examined according to demographic variables; It was concluded that primary school principals showed a significant difference according to the gender variable and the gender difference was in favor of female primary school principals and there was no significant difference in the perceptions of primary school principals in terms of seniority variable in terms of institutional reputation and its sub-dimensions, but the emotional appeal sub-dimension differed significantly according to the seniority variable and the emotional appeal levels of primary school principals with over 20 years of seniority were significantly higher than those of primary school principals with 0-15 years of seniority. It was concluded that the perception of institutional reputation did not differ significantly according to the variables of education level, age and marital status. It was concluded that primary school principals ''participated'' in innovative work behaviors at a ''very high'' level and when the sub-dimensions of the innovative work behavior scale were examined, when we ranked the perception averages of primary school principals, the sub-dimension they agreed with the highest was the creative (exploring opportunities and generating ideas) sub-dimension. When innovative work behaviors were examined according to demographic variables, it was concluded that the average of primary school principals' innovative work behavior perceptions did not differ significantly according to gender, seniority, education level, age and marital status variables. As a result of the relationship between primary school principals' innovative work behaviors and their sub-dimensions and their perception of corporate reputation and its sub-dimensions; It was found that there was a positive and ''strong'' significant relationship between primary school principals' innovative work behaviors and social responsibility; a positive and ''medium'' significant relationship between institutional framework, emotional appeal, vision and leadership, financial management, products and services. It was found that there was a positive and ''strong'' significant relationship between primary school principals' innovative work behaviors sub-dimension creative and corporate reputation and its sub-dimension social responsibility; a positive and ''medium'' significant relationship between institutional framework, emotional appeal, vision and leadership, financial management, products and services. It has been found that there is a positive and ''medium'' significant relationship between the innovative work behaviors sub-dimension of primary school principals and corporate reputation, and the corporate reputation sub-dimension of social responsibility, institutional framework, emotional appeal, vision and leadership, financial management, products and services. According to these results, it has been determined that as the innovative work behaviors of primary school principals increase, the corporate reputation of the school will increase. ''It has been concluded that the innovative work behaviors of primary school principals affect the corporate reputation of the school, explain 28.5% of the variance of corporate reputation in terms of innovative work behaviors, and that innovative work behaviors have a positive and significant effect on corporate reputation. At the end of the research, a number of suggestions have been given to practitioners and researchers in the light of the data obtained from the participants.