Web tabanlı kişiye özel ölçülerde giysi kalıp yazılımı geliştirilmesi
Developing web-based made-to-measure clothing pattern software
Yazar: SEDA ÇOTUK
Danışman: PROF. FATMA ÖZTÜRK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü
Derece: Doktora, 2018
Konu: Giyim Endüstrisi = Clothing Industry
Dizin: Kalıp hazırlama = Pattern prepare ; Kalıp teknolojileri = Formwork technologies ; Kalıplar = Molds ; Kitlesel bireyselleştirme = Mass customization ; Web tabanlı uygulamalar = Web based applications ; Yazılım = Software ; Ölçü = Measure

Özet:
Son yıllarda kişisel istek ve özellikleri dikkate alarak pazara nispeten uygun fiyatlarda özel ürünler sunma imkânı sağlayan kişiye özel kitlesel üretim özellikle moda ve hazırgiyim sektörlerinde rekabet için en popüler stratejilerden biri haline gelmiştir. Giyim sektöründe kitle üretimine geçişle birlikte giysiler kişiye özel üretilmek yerine standart beden gruplarında üretilmeye başlanmıştır.  Ancak kişilerin gerçek ölçüleri ile bu standart ölçüler her zaman tam uyumlu olmaz. Bu sorun giysi ölçülerinin kişiye özel hazırlanmasıyla çözülebilmektedir. Kişiye özel üretimin harcanan zaman yönüyle maliyeti arttırması bu üretim yönteminin kitlesel hale dönüştürülmesi ihtiyacını doğurmaktadır. Bu tez çalışması kişiye özel giysilerin kitlesel üretiminde kullanılmak üzere giysi kalıplarını kişiye özel ölçülendiren farklı bir hesaplama yöntemi ve giysi kalıp tasarım (GKT) yazılımı geliştirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Tez çalışmasının ilk bölümde GKT yazılımının özellikleri belirlenmiştir. Özellikleri belirlemek üzere iki ayrı çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışmalardan birinde bir durum analizi gerçekleştirmek üzere hedef kullanıcı olarak belirlenen terzilere yönelik bir anket yapılmıştır. Diğerinde yeni yazılımın işleyişine örnek teşkil etmesi için kişiye özel ölçülendirme sağlayan 11 adet GKT yazılımı incelenmiştir. İlk bölümünde elde edilen sonuçlar terzilere yönelik kişiye özel ölçülendirme özellikli GKT yazılımlarının kullanımı kolay ve kullanıcıya model uygulamada esneklik sağlayan türden olması gerektiğini, mevcut yazılımların bu iki özelliği birlikte sağlamakta yetersiz kaldığını göstermiştir. İki ayrı çalışma sonucunda belirlenen özellikler çerçevesinde yeni yazılım için bir süreç oluşturulmuştur. Belirlenen süreç bir yazılım uzmanı desteği ile Gazi_fit Designer adıyla yeni bir GKT yazılımına dönüştürülmüştür. Tezde incelenen örnek yazılımlar doğrultusunda Gazi_fit Designer'da kişiye özel ölçülendirme yöntemi parametrik tasarımın kısıtlılık yaklaşımına göre tasarlanmıştır. Tezin ikinci bölümünde bu yeni yazılımın belirlenen süreçlere uygun çalışıp çalışmadığı ve yeni yazılımda oluşturulan kalıplarda doğru ölçülendirme yapılıp yapılmadığı test edilmiştir. Testlerden elde edilen geribildirimlerle son düzeltmelerin yapıldığı yeni yazılım son şeklini almıştır. Üçüncü bölüm tasarımı tamamlanmış olan Gazi_fit Designer'ın farkını ortaya koymak için gerçekleştirilmiştir. Üçüncü bölümde ilk çalışma Gazi_fit Designer'ın tezde incelenen 11 adet yazılım ile karşılaştırılmasından oluşmaktadır. Karşılaştırma yazılımların genel özellikleri ve kullanıcıya etkileri açısından bir tabloda yapılmıştır.  Bu karşılaştırmanın neticesinde Gazi_fit Designer'ın terzilere yönelik daha az uzmanlık ile daha fazla sayıda kişiye özel ölçülendirilmiş giysi modeli uygulama imkanı sağlayan tek yazılım olduğu görülmüştür. Gazi_fit Designer'ın parametrik tasarımın kısıtlılık yaklaşımına göre tasarlanmış olması daha fazla sayıda giysi model kalıbının kişiye özel ölçülendirilmesine imkan sağlamaktadır. Yeni yazılımın farkını belirlemek için yapılan ikinci çalışma kişiye özel ölçülendirmede kullanılan hesaplama yöntemlerinin karşılaştırılması için yapılmıştır. Bu amaçla Gazi_fit Designer'da kişiye özel ölçülendirilmiş kalıplar aynı ölçülerde iki farklı hesaplama yöntemiyle oluşturulmuş kalıplar ile karşılaştırılmıştır. Karşılaştırılan kalıplardan biri seri farklarından uyarlama ile kişiye özel ölçülendirilmiş, diğeri doğrudan Müller kalıp sisteminde kişiye özel ölçülerde çizilmiştir. Deneyler Müller Kalıp Sistemi baz alınarak temel etek, temel pantolon ve temel beden kalıpları üzerinde gerçekleştirilmiştir. Karşılaştırma sonuçları Gazi_fit Designer 'da ve diğer yöntemler kullanılarak yapılan kişiye ölçülendirilmiş kalıpların bir biriyle oldukça uyumlu olduğunu göstermiştir. Gazi_fit Designer'da kalıpların ölçülendirilmesi kişiye özel ölçünün baz bedene bölünmesiyle hesaplanan bir katsayıya dayanmaktadır. Baz kalıp ölçüleri bu katsayısı ile çarpılmak suretiyle kişiye özel kalıp ölçüleri hesaplanmaktadır. Bu hesaplama yöntemi sayesinde kullanıcılar, ölçülendirme yapılacak kalıbın boyutlarını beden ölçüsüyle ilişkilendiren matematiksel formülleri hesap etmek zorunda kalmaz. Böylece kişiye özel ölçülendirme için kalıp hazırlarken kullanıcılarda giysi kalıbı konusunda gerekli uzmanlık düzeyi bir miktar azalmaktadır. Gazi_fit Designer Java Script dili ile oluşturulmuş web üzerinde çalışan bir yazılımdır. Bu özellik kullanıcılara yazılıma uzaktan erişim kolaylığı sağlamaktadır. Sonuç olarak  Gazi_fit Designer terzilerin kişiye özel kitlesel üretime geçiş sürecinde kullanabilecekleri kullanımı kolay ve model kalıp tasarımında esneklik sağlayan farklı bir yazılım olarak önerilmektedir.

Abstract:
In recent years, mass customization has become one of the most popular strategies to compete especially in the fashion and apparel sectors, providing the opportunity to present special products to the market at relatively affordable prices, considering personal desires and specialties . Garments have begun to be produced in standard body sizes instead of being produced customized with the shift to mass production in the apparel sector. However, these standard sizes do not always fully suitable for the actual sizes of people. This problem can be solved by customizing the garments measures. Cost of time-consuming process of products customization requires to transform to the mass production of this method. This thesis was carried out to develop a different calculation method and garment pattern design (GPD) software which is used for made to measure clothing patterns in mass customization. The characteristics of the GPD software were determined in the first stage. Two different research were conducted to determine these characteristics. A survey was carried out on tailors which is determined as target users to conduct a case analysis in one of the researches.  In the other research, 11 GPD software providing made to measure pattern were examined in order to set an example for the process of the new software. The results obtained in the first stage of research show that the made to measure featured GPD software for tailors must be easy to use and provide flexibility in user application on different patterns, and that existing software are not sufficient to combine these two features together. A process for new software was created within the framework of the specified properties as a result of these two researches. The process has been transformed into new GPD software under the name of Gazi_fit Designer with the support of a programmer. Considering sample software reviewed in the first stage Gazi_fit Designer's made to measure process is designed according to approach of the Constructive constraint-based parametric design. In the second stage of thesis, the software has been tested to see if the design is executed properly and whether the patterns are correctly measured in the software. The final version of the software was created by doing corrections with the feedbacks obtained from the tests. The third stage consists of research conducted to reveal the difference of Gazi_fit Designer's last version. The first part of the third stage is the comparison of Gazi_fit Designer with 11 softwares investigated in the thesis. The comparison of software was made in a table in terms of general characteristics and effects of these to users. As a result of this comparison, it is seen Gazi_fit Designer is the only software for the tailors that can be designed more made to measure garment models with less expertise. The constructive constraint-based parametric design of Gazi_fit Designer allows more made to measure garment pattern models to apply. The second study to determine the difference of the new software was done to compare the calculation methods used for the made to measure patterns.For this purpose, Gazi_fit Designer's made to measured patterns are compared with the patterns formed by two different methods at the same measurements. One of the comparative patterns was made to measured by adaptation of grading method and the other was draft as made to measured in Muller pattern drafting system. The experiments were carried out on the basic skirt, basic pants and basic bodice patterns based on the Muller Pattern System.  The comparison results show that the made to measured garment patterns applied in Gazi_fit Designer and with other two methods are very compatible with each other. Sizing of the garment patterns in Gazi_fit Designer is based on a coefficient calculated by dividing the personal body measures by the base body measures. Made to measure pattern sizes' are calculated by multiplying the base pattern sizes' by this coefficient. Users don't need to formulate the relationship of the patterns sizes and the body measures mathematically by the help of this calculation method. Gazi_fit Designer created with Java Script language is a software that runs on the web. This feature provides ease of remote access to users. As a result  Gazi_fit Designer is being proposed as different software with ease of use and providing flexibility in garment pattern design for tailors in transitions period of mass customization.