Görüntü kılavuzluğunda radyoterapi uygulanan meme kanseri hastalarında hexapod masanın translasyonel ve rotasyonel düzeltme değerlerinin analizi ve hedef hacim marjına etkisi
Analysis of translational and rotational correction values of hexapod table and its effect on target volume margin in breast cancer patients using image guided radiotherapy
Yazar: AYDA BOLAT
Danışman: PROF. DR. AYLİN FİDAN KORCUM ŞAHİN
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Radyasyon Onkolojisi = Radiation Oncology

Özet:
Amaç: Bu tez çalışmasında; Akdeniz Üniversitesi Radyasyon Onkolojisi Anabilim Dalı'nda HexaPOD masaya sahip lineer hızlandırıcı cihazı ile RT almış meme kanseri hastalarının üç boyutlu görüntülerinden elde edilmiş translasyonel ve translasyonel-rotasyonel düzeltme değerlerinin analizi ve hedef hacim marjı üzerine etkisinin araştırılması amaçlandı.
Yöntem: Bu araştırmada, 10 meme kanseri kadın hastanın planlama referans CT görüntüleri ve tedavi öncesi 3 boyutlu CBCT görüntüleri retrospektif olarak değerlendirildi. Görüntüler kemik ve gri-değer metotları kullanılarak otomatik olarak yapılandırıldı. Sistematik ve random hatalar bulundu. Amsterdam ve Rotterdam protokolleri kullanılarak PTV marjı hesaplandı.
Bulgular: Kemik eşleştirme yöntemine göre translasyonel ve transrotasyonel sistematik hatalar sırasıyla 0,22-0,32 cm ve 0,21-0,35 cm aralığındadır. Gri-değer eşleştirmesine karşılık gelen aralıklar 0,18-0,33 cm ve 0,17-0,31 cm'dir. Kemik eşleştirme sırasında random hata değerleri 0,23-0,34 cm ve 0,27-0,40 cm aralığında bulunurken gri-değer eşleştirmeye karşılık gelen hata aralıkları 0,24-0,34 cm ve 0,23-0,34 cm olduğu gözlendi. Kemik eşleştirme sırasında metodu ile Amsterdam protokolüne göre hesaplanan translasyonel ve transrotasyonel PTV marj değerleri sırasıyla 1,0 cm ve 1,2 cm hesaplanırken Rotterdam protokolünde 0,8 cm ve 1,0 cm olarak hesaplandı. Gri-değer eşleştirmesinde translasyonel ve transrotasyonel düzeltmeye ilişkin PTV marj değerleri Amsterdam protokolünde 1,0 cm ve Rotterdam protokolünde 0,8 cm olarak hesaplandı.  
Sonuç: Bu çalışma ile meme kanseri hastalarının PTV marjlarında tüm eksenlerin negatif ve pozitif yönlerinde düşük düzeyde farklılıklar olduğu izlendi. Kemik ve gri-değer eşleştirme metotları arasında translasyonel düzeltme verileri ile Amsterdam protokolü kullanılarak hesapladığımız PTV marjlarında fark değeri 0,3 cm bulunurken Rotterdam protokolünde 0,2 cm bulundu. Transrotasyonel düzeltme değerleri ile her iki protokol için eşleştirme metotları karşılaştırıldığında PTV marj fark değeri 0,2 cm olarak elde edildi.
Anahtar Kelimeler: meme radyoterapisi, IGRT, set-up hataları

Abstract:
Objective: This thesis investigated the impact of translational and translastional-rotational correction values obtained from 3D imaging of breast cancer patients treated with RT with a HexaPOD table equipped lineer accelarator on the target volume margin at Akdeniz University Department of Radiation Oncology.
Method: This retrospective research involved planning referance CT images and pre-treatment 3D CBCT images for 10 female breast cancer patients. The images were automatically matched using bone and gray value methods. Systematic and random errors were found. The PTV margin was calculated using Amsterdam and Rotterdam protocols.
Results: According the bone matching method, translational and transrotational systematic errors ranged from 0,22-0,32 cm and 0,21-0,35 cm respectively. The ranges were 0,18-0,33 cm and 0,17-0,31 cm regarding gray-value matching. During bone matching, random error values were found in range of 0,23-0,34 cm and 0,27-0,40 cm respectively. Meanwhile, for gray-value matching, the error ranges were 0,24-0,34 cm and 0,23-0,34 cm, respectively. Translational and transrotational PTV margin values calculated by the bone matching method according to the Amsterdam protocol were calculated as 1,0-1,2 cm, respectively, while in the Rotterdam protocol they were calculated as 0,8-1,0 cm. Regarding translational and transrotational correction in gray-value matching, this margin value was 1,0 cm in the Amsterdam protocol and 0,8 cm in the Rotterdam protocol.
Conclusion: This study observed low-level differences at the negative and positive directions of PTV margins. The difference in PTV margins calculated using translational correction data between bone and gray-value matching methods was found to be 0,3 cm according to the Amsterdam protocol, while it was 0,2 cm in the Rotterdam protocol. Upon comparing transrotational correction values across both matching methods for each protocols, the discrepancy in PTV margin was determined to be 0,2 cm.

Key words: breast radiotherapy, IGRT, set-up errors