Belirli bir Türk popülasyonunda yapılmış endodontik tedavilerin radyolojik olarak değerlendirilmesi
Radiological assessment of prevalance and quality of endodontic treatments in a Turkish subpopulation
Yazar: ZEYNEP AYSAL
Danışman: DOÇ. DR. DİLEK YİĞİT
Kocaeli Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2021
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dişler = Teeth ; Endodonti = Endodontics ; Epidemiyoloji = Epidemiology ; Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi = Cone-beam computed tomography ; Periodontit = Periodontitis ; Radyografi = Radiography ; Tedavi = Treatment

Özet:
Çalışmanın amacı, belirli bir Türk popülasyonunda endodontik tedavilerin kalitesinin ve prevalansının incelenmesi, periapikal durumun çeşitli faktörlerle ilişkisinin değerlendirilmesidir. Kocaeli Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi'ne 2015-2020 yılları arasında başvurmuş 1069 hastanın (%50,9 = ♂; %49,1 = ♀; ortalama yaş = 45,32 ± 13,50) KIBT (Planmeca Promax 3D Max Helsinki, Finlandiya, 96 kVp ve 10 mA, voksel boyutu ≤ 200μm) görüntülerindeki dişler retrospektif olarak incelendi. Toplamda 20646 diş, 1604 kök kanal tedavisi uygulanmış diş kriterleri sağladı ve çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen kök kanal tedavisi görmüş dişlerin periapikal durumları ve kök kanal tedavilerinin kalitesi arasındaki ilişki araştırıldı. Periapikal durum KIBTPAI skorlamasına göre iki gözlemci tarafından değerlendirildi. Tüm görüntüler iki gözlemcinin konsensüs yapması ile değerlendirildi. Periapikal durum ve kanal tedavisinin kalitesi arasındaki ilişki Ki-Kare testi kullanarak istatistiksel olarak analiz edildi. Kök kanal tedavisi görmüş dişlerdeki AP prevalansı %56,8 olarak bulunmuştur. Hastalarda tüm dişlerin %7,8'i kök kanal tedavilidir. AP prevalansı; kısa kanal dolgusu olan dişler için %44,3, taşkın kanal dolgulu dişler için %10,8, homojen olmayan kanal dolguları için %35,7, atlanmış kanalı olan dişler için %15,5 olarak bulunmuştur. Kök kanal tedavisi görmüş, prosedürel hataların bulunduğu dişlerden %76,2'sinin AP ile ilişkili olduğu görülmüştür. Kadınlarda kök kanal tedavili dişlerde AP görülme oranı erkeklere kıyasla daha fazla olmakla beraber anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Tüm prosedürel hata görülen grupların her biri için AP görülme oranı uygun endodontik tedavi görmüş dişlere kıyasla daha fazladır. Çalışmaya dahil edilen popülasyonda kök kanal tedavilerinin kaliteleri zayıf olarak değerlendirilmiştir. Kanal tedavilerinin kalitelerinin arttırılmasına ihtiyaç duyulmaktadır. Anahtar Kelimeler: apikal periodontitis, endodontik tedavili dişler, epidemiyoloji, konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT)

Abstract:
The aim of this study was to determine the current prevalence and quality of endodontic treatments and investigate the relationship of various factors with the periapical status in a Turkish subpopulation. The CBCT images (Planmeca Promax 3D Max Helsinki, Finland, 96 kVp and 10 mA, voxel size ≤ 200μm) of 1069 patients (50.9% = ♂; 49.1% = ♀; mean age = 45.32 ± 13.50 years) who applied to Kocaeli University Faculty of Dentistry between 2015-2020 were retrospectively analyzed. A total of 20,646 teeth were examined; 1,604 of these had undergone root canal treatment met the criteria and were included in the study. The relationship between periapical status of the endodontically treated teeth and the quality of the root canal treatment was recorded. Periapical status was assessed using a modified CBCT PAI by two independent observers. Both examiners reached consensus on each image examination. The relation between the periapical status and the quality of root canal filligs (RCFs) was analyzed statistically using the chi-square test. The prevalence of apical periodontitis (AP) for teeth with RCF was 56.8%, while 7.8% of all teeth was root-canal filled. The prevalence of AP was 44.3% in teeth with short RCF, 10.8% in RCF beyond the apex, 35.7% in inhomogeneous RCF, 15.5%in teeth with untreated root canals. Approximately 76.2% of root canal filled teeth with procedural errors were associated with AP. Women were more prone to develop AP in endodontically treated teeth compared to men, although no statistically significant difference found between genders (p>0,05). Moreover, AP developed more frequently in teeth treated with procedural errors than teeth with adequate endodontic treatment. We found that the quality of root canal treatment was poor in our subpopulation. We conclude that there is a substantial need to improve the technical quality of endodontic treatment.
Keywords: apical periodontitis, cone-beam computed tomography, endodontically treated teeth, epidemiology