Rekreasyon alanlarının engelli bireylere uygunluk düzeylerinin incelenmesi
Examining the suitability levels of recreation areas for disabled individuals
Yazar: YEŞİM AKINTUNÇ
Danışman: DOÇ. DR. FARUK GÜVEN
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Bu çalışma, katılımcıların demografik verileri, eğitim düzeyleri, engel türleri, spor durumları ve boş zaman tutumları gibi çeşitli özellikleri incelemeyi amaçlamaktdır. Çalışmaya 61 bedensel engelli ve 36 görme engelli toplam birey 97dahil edilmiştir. Veri toplam aracı olarak, Konya ilinde yaşamını sürdüren görme ve bedensel engelli bireylerin boş zamanlarına yönelik tutumlarını ölçmek amacıyla, 1982 yılında Ragleb ve Beard tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlamasını Akgül ve Gürbüz'ün gerçekleştirdiği "Boş Zaman Tutum Ölçeği (BZTÖ) (Leisure Attitude Scale: LAS) kullanılmıştır. Verilerin analizi JASP (A Fresh Way to Do Statistics) 0.9.2.0 versiyon programı ile analiz edilmiştir. T-testi, Mann-Whitney U ve ikiden fazla gruplarda tek yönlü varyans analizi-ANOVA testileri yapılmıştır. Verilerin sonuçları, katılımcıların çoğu erkek (%50.44) olmakla birlikte, kadın katılımcıların oranı da (%43.65) anlamlı bir temsil sergilemektedir. Yaş gruplarına göre, en fazla katılımcı 21-25 yaş aralığındadır (%24.25). Katılımcıların eğitim düzeyindee büyük grup lise mezunlarıdır (%33.95) ve üniversite mezunları en düşük orana (%15.52) sahiptir. Bu durum, araştırmanın orta düzey eğitim seviyesine sahip bireyler üzerinde yoğunlaştığını göstermektedir. Ortopedik engelli bireyler, katılımcıların %59.17'sini oluştururken, doğuştan engelli bireyler de %56.26 ile çoğunluktadır. Bu, çalışmanın özellikle ortopedik engelli bireyler üzerine daha fazla geçerli olabileceğini göstermektedir. Katılımcıların sadece %22.31'i spor yaptığını belirtmektedir. Bu, spor yapmayan bireylerin çoğunluğunu temsil eden bir çalışma olduğunu göstermektedir. Boş zaman tutum ölçeği üzerinde cinsiyet ve engel türü değişkenlerine göre yapılan karşılaştırmaları içermekte; cinsiyetler arasında anlamlı bir fark bulunmadığı, ancak ortalama puanların erkeklerde (3.621) daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Engel türü açısından ise, görme engelli bireyler ve ortopedik engelli bireyler arasında anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir. Bu veriler, araştırmanın demografik çeşitliliği yansıttığını, ancak belirli grupların ortopedik engelliler ve spor yapmayanlar daha baskın temsil edildiğini göstermektedir. Araştırma sonuçları, genç yetişkinlerin, orta düzey eğitimlilerin ve engelli bireylerin deneyimlerine ışık tutmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Rekreasyon, Bedensel Engelli, Görme Engelli

Abstract:
This study aims to examine various characteristics of participants, including their demographic data, education levels, types of disabilities, sports participation, and attitudes toward leisure time. A total of 97 individuals were included in the study, consisting of 61 individuals with physical disabilities and 36 individuals with visual impairments. The data collection tool used was the "Leisure Attitude Scale (LAS)," developed by Ragleb and Beard in 1982 and adapted into Turkish by Akgül and Gürbüz. The data were analyzed using the JASP 0.9.2.0 software, employing T-tests, Mann-Whitney U tests, and ANOVA for comparisons involving more than two groups. The majority of participants were male (50.44%), while female participants represented a significant proportion (43.65%). The largest group of participants was in the age range of 21-25 years (24.25%). In terms of education level, the largest group comprised high school graduates (33.95%), while university graduates had the lowest percentage (15.52%). This indicates that the study focused primarily on individuals with a medium education level. Individuals with orthopedic disabilities made up 59.17% of the participants, while those with congenital disabilities accounted for 56.26%, suggesting that the study may be particularly relevant to individuals with orthopedic disabilities. Only 22.31% of participants reported engaging in sports, indicating that the study represents a majority of non-sporting individuals. Comparisons made on the leisure attitude scale based on gender and type of disability showed no significant differences between genders; however, the average scores were observed to be higher among males (3.621). Regarding the type of disability, no significant difference was found between individuals with visual impairments and those with orthopedic disabilities. These data reflect the demographic diversity of the study while indicating that specific groups, particularly orthopedic individuals and non-sporting individuals, are more prominently represented. The findings shed light on the experiences of young adults, individuals with medium-level education, and disabled individuals.
Keywords: Recreation, Physically Disabled, Visually Impaired