Hidradenitis süpürativa tanılı hastalarda serum amiloid A düzeylerinin ve inflamatuar parametrelerin değerlendirilmesi
Evaluation of inflammation parameters and serum amyloid levels in patients diagnosed with hydradenitis suppurativa
Yazar: ELİF NUR KEKLİKOĞLU
Danışman: PROF. DR. BURÇE CAN KURU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Sultan Abdülhamid Eğt. ve Arş. Hast. / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Dermatoloji = Dermatology

Özet:
AMAÇ: Hidradenitis süpürativa, kıl folikülünün tekrarlayan inflamasyonu sonucu püstül, nodül, abse ve fistül gelişimi ile karakterize, kronik bir deri hastalığıdır. Patogenezde doğal ve kazanılmış immün sistemin tetiklenmesi ile salınan interlökin-1 beta (IL-1ß) ve tümör nekroz faktör-alfa benzeri proinflamatuar sitokinler yer almaktadır. Serum amiloid A (SAA) ve C reaktif protein (CRP) düzeyleri, IL-1ß yolu aktivitesiyle ilişki göstermektedir. Çalışmamızın amacı serum amiloid A, C reaktif protein, eritrosit sedimentasyon hızı (ESH), serum immün inflamasyon indeksi (Sİİ) ve pan immün inflamasyon değeri (PİV) hasta serumundan alınan örneklerle incelenmesi, sağlıklı kişiler ile kıyaslanması ve hastalık şiddeti, komorbiditeler ile ilişkisinin tespit edilmesidir.

GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışmaya Mart 2023- Nisan 2024 tarihleri arasında SBÜ Sultan 2. Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi Deri ve Zührevi Hastalıkları polikliniğine başvuran, hidradenitis süpürativa tanısı almış, 18 yaşından büyük 54 hasta ve hastalar ile yaş ve cinsiyet açısından uyumlu olan 38 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Hastalar muayene edilerek Sartorius skoru hesaplandı. Hekimin Global Değerlendirmesi Skalası ve Hurley evrelemesine uygun şekilde evrelendi. Hasta ve sağlıklı gönüllülerden venöz kan alınarak serum amiloid A, C reaktif protein, eritrosit sedimentasyon hızı, hemogram değerleri ölçüldü. Katılımcıların açlık kan şekeri ve lipid profili not edildi. SAA düzeyleri Enzyme-Linked Immunosorbent Assay (ELISA) yöntemi kullanılarak ölçüldü.

BULGULAR: Hasta grubunda kilo ve vücut kitle indeksi (VKİ) değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak daha yüksekti. Hastalarda SAA, CRP, ESH, Sİİ ve PİV değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak daha yüksek bulundu. CRP, ESH, lenfosit ve monosit değerleri Hurley evrelemesine göre gruplar arasında istatistiksel anlamlı fark göstermekteydi. SAA, Sİİ ve PİV değerleri ile Hurley evrelemesi arasında istatistiksel anlamlı ilişki gözlenmedi. CRP ve SAA değerleri ile Sartorius skoru arasında istatistiksel anlamlı pozitif korelasyon izlendi. Sİİ ve PİV değerleri ile Sartorius skoru arasında anlamlı korelasyon izlenmedi. Açlık glukozu ve trigliserid değeri hasta grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak daha yüksekti. HDL, kontrol grubunda hasta grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak daha yüksekti. Açlık glukozu, HDL, LDL, total kolesterol ve trigliserid değerleri Hurley evrelemesine göre gruplar arasında istatistiksel anlamlı fark göstermemekteydi.

SONUÇ: HS hastalığında görülen kronik inflamasyon ile uyumlu şekilde hastalarda CRP, ESH, SAA, nötrofil, lenfosit, monosit, platelet, Sİİ ve PİV değerleri sağlıklı kişilere göre yüksek bulunmuştur. HS hastalarında görülen yüksek SAA seviyeleri olası amiloidoz gelişim riski açısından dikkat çekicidir. CRP, ESH ve SAA değerlerinin hastalık şiddeti ile korelasyon gösterebilen ve takiplerde kullanılabilecek belirteçler olduğu gösterilmiştir. Sİİ ve PİV değerlerinin hastalık şiddetinin takip edilmesinde tek başına yeterli olmadığı sonucuna varılmıştır.  

ANAHTAR KELİMELER: Amiloidoz, c-reaktif protein, hidradenitis süpürativa, serum amiloid A

Abstract:
AIM: Hidradenitis suppurativa is a chronic skin disease characterized by recurrent inflammation of the follicles, leading to the development of pustules, nodules, abscesses, and fistulas. In its pathogenesis, proinflammatory cytokines such as interleukin-1 beta (IL-1ß) and tumor necrosis factor-alpha are released as a result of the activation of the innate and acquired immune systems. Serum amyloid A (SAA) and C-reactive protein (CRP) levels are associated with IL-1ß pathway activity. The aim of our study is to examine serum amyloid A, C-reactive protein, erythrocyte sedimentation rate (ESR), systemic immune-inflammation index (SII), and pan-immune inflammation value (PIV) through serum samples taken from patients and compare them with healthy individuals, as well as to determine their relationship with disease severity and comorbidities.

MATERIALS AND METHODS: The study included 54 patients diagnosed with hidradenitis suppurativa, aged over 18, who presented to the Dermatology outpatient clinic of SBÜ Sultan 2. Abdülhamid Han Training and Research Hospital between March 2023 and April 2024, as well as 38 healthy volunteers matched with the patients in terms of age and gender. The patients were examined, and the Sartorius score was calculated. Staging was performed according to the HS Physician Global Assessment Scale and the Hurley staging system. Venous blood samples were collected from both patients and healthy volunteers to measure serum amyloid A, C-reactive protein, erythrocyte sedimentation rate, and complete blood count values. Fasting blood glucose and lipid profiles of the participants were recorded. SAA levels were measured using the Enzyme-Linked Immunosorbent Assay (ELISA) method.

RESULTS: In the patient group, body mass indexes were statistically significantly higher compared to the control group. Serum levels of SAA, CRP, ESR, SII, and PIV were found to be statistically significantly elevated in the patient group compared to the control group. CRP, ESR, lymphocyte, and monocyte levels showed statistically significant differences between groups according to the Hurley staging. No statistically significant relationship was observed between SAA, SII, PIV levels, and Hurley staging. A statistically significant positive correlation was observed between CRP, SAA and Sartorius score. No significant correlation was found between SII, PIV values, and Sartorius score. Fasting glucose and triglyceride levels were statistically significantly higher in the patient group compared to the control group. HDL levels were significantly higher in the control group than in the patient group. Fasting glucose, HDL, LDL, total cholesterol, and triglyceride levels did not show statistically significant differences between groups according to Hurley staging.

CONCLUSİON: Consistent with the chronic inflammation observed in hidradenitis suppurativa, CRP, ESR, SAA, neutrophil, lymphocyte, monocyte, platelet, SII, and PIV levels were found to be higher in patients compared to healthy individuals. The elevated SAA levels observed in HS patients are noteworthy due to the potential risk of amyloidosis development. CRP, ESR, and SAA levels have been demonstrated as markers that correlate with disease severity and could be useful in disease monitoring. It was concluded that SII and PIV values alone are not sufficient for monitoring disease severity.

KEYWORDS: Amyloidosis, C-reactive protein, hidradenitis suppurativa, serum amyloid A