Münif Fehim Özarman'ın illüstrasyon ve karikatürlerinin tasarım açısından incelenmesi
An analysis of Münif Fehim Özarman's illustrations and caricatures in terms of design
Yazar: ÖZGÜL ATEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜLYA KAROĞLU
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Grafik Tasarım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
İllüstrasyon görsel anlatım, fikir, düşünce ve kavrama gücüne sahiptir. Kolay anlaşılması ve benimsenmesi için önemlidir. İçerdiği görsel değerlerin farklı yorum ve tarzları ile sanatçının özgün karakteri ile birleştiğinde okuyucuda veya seyircide estetik bir zevk uyandırır. Karikatür, bir olayın ayrıntılarına girmeksizin, kısa, düşündürücü ve özlü bir fikir vermek veya genellikle güldürmek için bazı özelliklerinin göze çarpıcı bir şekilde resimlendirilmesidir. Matbaanın da icadı ile çeşitli yazılı ve basılı yayınlarda yer almaya başlayan karikatür, insan uzuvlarını ve konuları ele alırken içerisine hiciv ve mizahı da ekleyerek insan topluluklarına rahatça ulaşmaya başlamıştır. Grafiksel ve çizgisel bir ifade biçimi olarak yüzyıllar boyunca içerik ve görünüm açısından değişim göstermiştir. Bu gelişim sürecinde farklı sanat dallarından etkilenmekle birlikte bir anlatım tarzı haline gelerek, pek çok sanat dalını da bu yönde etkilemiştir. Münif Fehim Özarman da ressamlığının yanı sıra, karikatürist ve illüstratör olarak 20. yüzyılın başında gelişen modern Türk sanatına katkılarda bulunmuştur. Tez konusu olarak Münif Fehim Özarman'ı seçilmesinin en önemli nedenlerinden biri, böylesine farklı tarzları bir arada barındıran bir sanatçı olmasıdır. Özellikle karikatür ve illüstrasyon çizimlerinin seçilmiş olması ise, diğer alanlardaki çalışmalarına ait yansımaların karikatür ve illüstrasyonda hissediliyor olmasından kaynaklanmaktadır. Bu çalışmada Münif Fehim'in hayatı, sanatsal kişiliği ve sanatının gelişimi ele alınmakta, sanatçının illüstrasyonları ve karikatürleri incelenmektedir. Çok sayıda eseri bulunan sanatçının, grafik tasarım eğitimi süreci ile ilgili olarak Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonra grafik tasarımcıların eğitimine olan katkıları da araştırılmak suretiyle yapmış olduğu dergi, kitap ve gazetelerdeki illüstrasyonları ve karikatür çizimleri tasarım ilkeleri açısından incelenip tanıtılması amaçlanmıştır. Böylece çağdaşları içerisindeki yeri ve Türk grafik tasarımcıları arasındaki önemi ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Illustration has the power of visual expression, idea, thought and comprehension. It is important for easy understanding and adoption. When combined with the different interpretations and styles of the visual values ​​it contains and the original character of the artist, it arouses an aesthetic pleasure in the reader or the audience. Caricature is a striking illustration of some aspect of an event, without going into details, to give a brief, thought-provoking, and concise idea, or generally to make you laugh. The caricature, which started to appear in various written and printed publications with the invention of the printing press, started to reach human communities comfortably by adding satire and humor to it while dealing with human organs and subjects. As a graphical and linear form of expression, it has changed in terms of content and appearance over the centuries. In this development process, although it was influenced by different branches of art, it became a style of expression and affected many branches of art in this direction. Münif Fehim Özarman also contributed to the modern Turkish art that developed at the beginning of the 20th century as a cartoonist and illustrator, in addition to his painting. One of the most important reasons for choosing Münif Fehim Özarman as the subject of the thesis is that he is an artist who combines such different styles. Especially the selection of cartoon and illustration drawings is due to the fact that the reflections of his works in other fields are felt in caricature and illustration. In this study, Münif Fehim's life, artistic personality and the development of his art are discussed and the artist's illustrations and caricatures are examined. It is aimed to examine and introduce the illustrations and caricature drawings in magazines, books and newspapers that the artist, who has a large number of works, made in terms of design principles by investigating his contributions to the education of graphic designers after the establishment of the Republic of Turkey regarding the graphic design education process. Thus, its place among its contemporaries and its importance among Turkish graphic.