Verimli tünel aydınlatma sistemi tasarımında aydınlatma bölgelerinin parıltı değerlerinin yazılım uygulaması ile tespiti
Determining the brightness values of lighting zones with software application in efficient tunnel lighting system design
Yazar: ONUR HASANOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. CANAN PERDAHÇI
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering
Dizin: Aydınlatma = Lighting ; Programlama = Programming ; Tüneller = Tunnels ; Yazılım programları = Software programs

Özet:
Tüneller, karayolları ve demiryollarında geçilmesi zor coğrafyalarda ulaşımı sağlamak amacıyla veya büyük şehirlerde trafik yoğunluğunu azaltmak amacıyla inşa edilir. Aydınlatması yapılmayan veya yanlış aydınlatma hesapları yapılan tünellerde kaza riski fazladır. Tünel aydınlatmasının uluslararası aydınlatma komisyonu (CIE) tarafından hazırlanan tünel aydınlatması standardına uygun olması gerekir. Tünel aydınlatması hesaplarında amaç tünel aydınlatma standardına uygun parıltıyı yüksek enerji verimliliği ile oluşturmaktır. Tünel aydınlatmasında enerji verimliliğinde lambalar önemlidir. Tünel aydınlatmasında kullanılan lambaların etkinlik faktörünün yüksek olması gerekir. Tez çalışmasında enerji verimliliği için tünel aydınlatmasında kullanılan lambalar açıklanmıştır. Yapılan tez çalışmasında dış bölge, eşik bölgesi, geçiş bölgesi, iç bölge ve çıkış bölgesi parıltı değerlerinin hesaplanması ile ilgili bilgiler verilmiştir. Tünel aydınlatması standardı dikkate alınarak yapılan aydınlatma hesaplarının standarda uygun ve hızlı yapılması amacıyla yazılım uygulaması geliştirilmiştir. Bu yazılım uygulaması ile tünel aydınlatma hesapları çok kısa sürede yapılarak, dış bölge, eşik bölgesi, geçiş bölgesi, iç bölge ve çıkış bölgesi parıltı değerleri, uzunlukları ve enerji tüketimi hakkında bilgilerin anında hesaplanması sağlanmıştır. Örnek tünele ait giriş verilerinden yararlanılarak standartlar incelenerek elde ve yazılım uygulamasında tünel aydınlatma bölgelerinin parıltı değerleri hesaplanmıştır. Sonuçların aynı çıkması ile programın doğru ve hızlı olduğu ispatlanmıştır.

Abstract:
Tunnels are built to provide transportation in difficult geographies on highways and railways or to reduce traffic density in big cities. There is a high risk of accident in tunnels that are not illuminated or for which incorrect lighting calculations are made. Tunnel lighting must comply with the tunnel lighting standard prepared by the international lighting commission (CIE). The aim in tunnel lighting calculations is to create the glow in accordance with the tunnel lighting standard with high energy efficiency. Lamps are important in energy efficiency in tunnel lighting. The efficiency factor of the lamps used in tunnel lighting should be high. In the thesis study, the lamps used in tunnel lighting for energy efficiency are explained. In the thesis study, information about the calculation of the luminance values of the outer zone, threshold zone, transition zone, inner zone and exit zone is given. A software application has been developed in order to make the lighting calculations made by considering the tunnel lighting standard in accordance with the standard and quickly. With this software application, tunnel lighting calculations are made in a very short time, and information about the outer zone, threshold zone, transition zone, inner zone and exit zone luminance values, lengths and energy consumption are instantly calculated. By using the input data of the sample tunnel, the luminance values of the tunnel lighting zones were calculated manually and in the software application. With the same results, the program has been proven to be accurate and fast.