Eğitimde cinsiyet eşitsizliğinin ekonomik büyümeye etkisi
The impact of gender inequality in education on economic growth
Yazar: MERVE ÖNAL
Danışman: DOÇ. DR. EMEL MEMİŞ PARMAKSIZ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics
Dizin: Büyüme = Growth ; Cinsiyet = Gender ; Cinsiyet eşitsizliği = Gender inequalit ; Cinsiyet farkları = Gender differences ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Eğitim = Education ; Kadınlar = Women ; İstihdam = Employment ; İstihdam politikaları = Employment policies ; İş gücü piyasası = Labour market

Özet:
Kadın ve erkek arasındaki biyolojik ve fizyolojik farklılıktan ziyade kadınların sosyo-ekonomik hayatta maruz kaldıkları ayrımcı tutumu ifade eden toplumsal cinsiyet eşitsizliği uluslararası kuruluşlar tarafından ekonomik anlamda sadece az gelişmiş ülkelerin değil, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin de karşı karşıya kaldığı ciddi bir sorun olarak görülmektedir.  
Dolayısıyla bu çalışmamızda ülkemizde eğitime erişimde cinsiyet eşitsizliğinin boyutları tespit edilmeye ve ilgili literatür çerçevesinde Türkiye için cinsiyet eşitsizliği ile kişi başına GSYH arasındaki ilişkinin boyutu ortaya konulmaya çalışılmaktadır.  Bu amaçla ilk olarak, cinsiyet eşitsizliğine ilişkin kavramsal çerçeve ortaya konulmuş ve cinsiyet eşitsizliğini ölçmeye yönelik endekslere değinilmiştir. Türkiye'de eğitimde ve istihdamda cinsiyet eşitsizliğine ilişkin bilgiler sunulduktan sonra Türkiye'nin OECD ülkeleriyle karşılaştırmalı olarak konumu incelenmiştir.
Çalışmada, eğitimde cinsiyet eşitsizliği ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi inceleyen literatüre paralel olarak Türkiye için 1970-2014 dönemine ait zaman serisi kullanılarak eğitimde cinsiyet eşitsizliğinin kişi başına GSYH üzerindeki etkisi incelenmektedir. Model sonuçlarına göre, ülkemizde eğitimde cinsiyet eşitsizliğindeki azalmanın kişi başına GSYH üzerinde pozitif bir etkide bulunduğu tespit edilmiştir. Bu bağlamda eğitimde ve istihdamda cinsiyet eşitsizliğinin ortadan kaldırılması için ülkelerin uygulamış olduğu politika örneklerine değinilmiştir. Bu konuda OECD, G20, ILO gibi birçok uluslararası kuruluş cinsiyet eşitsizliğinin ortadan kaldırılması için kreş, yaşlı bakımı gibi ücretsiz hane içi işlere yönelik hizmetlerin devlet tarafından desteklenmesi ve işgücü piyasasında insana yakışır iş olanaklarının artırılması gibi politika tedbirlerinin gerekli olduğunu ifade etmektedirler.

Abstract:
Apart from the biological and physiological differences between women and men, gender inequality refers to discriminatory attitudes that women are exposed in socio-economic life. Therefore, it is a serious problem not only in underdeveloped countries but also in developing and developed countries. 
Hence, in this study, we try to determine the dimensions of gender inequality in Turkey. With in this scope, we try to assess the relationship between gender inequality in access to education and gdp per capita for Turkey in the framework of the relevant literature. For this purpose, we firstly mention conceptual framework on gender inequality and indices developed for measuring gender inequality. After being offered information on the gender gap in education and employment in Turkey, we give some brief information on Turkey's situation in the world in terms of gender inequality. 
In the study, in parallel with the relevant literature, we try to estimate the impact of gender inequality in education on gdp per capita by employing time series model for the period of 1970-2014. According to the model results, a reduction in gender inequality in education has positive impact on gdp per capita in our country. In this context, we touch upon the country specific policy implementations  for elimination of gender inequality in education and employment. Regarding this issue, many international organizations such as OECD, G20, ILO express a bunch of policy implementations like giving incentives to unpaid family works, child care and elderly care by government and increasing decent job opportunities for women.