Kalite fonksiyon göçerimine dayalı sürdürülebilir tedarik zinciri tasarımı: Otomotiv yan sanayiinde bir uygulama
Designing a sustainable supply chain based on quality function deployment: An application in automotive supply industry
Yazar: ERAY KAÇMAZ
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM SOFYALIOĞLU
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kalite fonksiyon yayılımı = Quality function deployment ; Otomotiv sektörü = Automotive sector ; Otomotiv yan endüstrisi = Automotive supplier industry ; Sürdürülebilir tasarım = Sustainable design ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Tasarım = Design ; Tedarik zinciri yönetimi = Supply chain management

Özet:
Bu çalışma ile otomotiv yan sanayiinde faaliyet gösteren bir firmanın sürdürülebilir bir tedarik zincirine sahip olması için gerekli olan tedarik zinciri uygulamalarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma üç ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde Tedarik Zinciri Yönetiminin amaçları, tarihsel gelişimi, yapısı ve temel fonksiyonları üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde sürdürülebilirlik kavramı alt boyutlarıyla birlikte ele alınarak tedarik zincirinin sürdürülebilirliği incelenmiş, son bölümde ise otomotiv yan sanayi hakkında bilgi verilmiş, ardından bu sektörde faaliyet gösteren kurumsal bir firmada sürdürülebilirlik öncelikleri ile bu öncelikleri gerçekleştirmede firmanın odaklanması gereken tedarik zinciri uygulamaları belirlenmeye çalışılmıştır.
Çalışmada Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP) ve Kalite Fonksiyon Göçerimi (KFG) bütünleşik yöntemi kullanılmıştır. Uygulama firma tarafından belirlenen üç kişilik çalışma ekibi ile gerçekleştirilmiştir. Otomotiv sektöründe yer alan firmaların sürdürülebilirlik raporlarının incelenmesi sonucu çalışma ekibi tarafından firma için önemli olan on beş adet sürdürülebilirlik önceliği belirlenmiştir. İlk aşamada önceliklerin AHP yöntemi ile ikili karşılaştırması yapılmıştır. İkinci aşamada tedarik zinciri uygulamaları ile sürdürülebilirlik öncelikleri arasındaki ilişkiler KFG yöntemi ile değerlendirmiştir. Bunu takiben yöntem ilerletilerek tedarik zinciri sürdürülebilirliği açısından firmanın odaklanması gereken tedarik zinciri uygulamaları ve detaylandırılmış alt uygulamalar önem düzeyleri hesaplanmak suretiyle belirlenmeye çalışılmıştır.
İşletmenin sürdürülebilir bir tedarik zincirine sahip olması için odaklanılması gereken önemli uygulamalardan ilk üçü sırasıyla "Ürün Geri Kazanımı", "Tedarik Zincirinde Birden Çok Ulaşım Türünün Kullanılması" ve "Tedarikçilerin Birincil-İkincil Tedarikçi Olarak Kategorilere Ayrılması" olarak ortaya konulmuştur.
Bu çalışma ile sürdürülebilir tedarik zincirine sahip olmak isteyen firmaların önceliklerinin ve gerekli uygulamaların belirlenmesi konusunda yapılacak olan sonraki çalışmalara yol gösterilmesi amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik, tedarik zinciri, yan sanayi, AHP, KFG

Abstract:
With this study, it is aimed to determine the supply chain practices required for a company operating in the spare parts industry to have a sustainable supply chain. The study consists of three main parts. In the first part, the objectives, historical development, structure and basic functions of Supply Chain Management are emphasized. In the second part, the sustainability of the supply chain is examined with the sub-dimensions of sustainability. In the last part, information about the automotive supplier industry is given, then the sustainability priorities and the supply chain applications that the company should focus on to realize this priorities are tried to determine in a corporate company operating in this sector.
Analytical Hierarchy Process (AHP) and Quality Function Deployment (QFD) integrated method is used in the study. The study was carried out by a three-person team determined by the company. As a result of examining the sustainability reports of the companies in the automotive industry, fifteen sustainability priorities are determined by the team. In the first stage, the priorities are compared with AHP method. In the second stage, the relationship between supply chain practices and sustainability priorities are evaluated by the QFD method. Following this, the company has tried to determine the supply chain applications and detailed sub-applications that should be focused on in terms of supply chain sustainability by calculating their importance levels.
The first three important applications that should be focused on to have a sustainable supply chain are "Product Recovery", "Use of Multiple Transportation Methods in Supply Chain" and "Categorization of Suppliers as Primary-Secondary Suppliers".
The aim of this study is to guide the future studies on determining the priorities and required practices of the companies that want to have a sustainable supply chain.
Key Words: Sustainability, supply chain, automotıve supply ındustry, AHP, QFD