Askeri yönetimler altında Latin Amerika ülkelerinde ekonomik uygulamalar
Economic practices in Latin America under military governments
Yazar: VOLKAN DUMAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET NECATİ KUTLU ; YRD. DOÇ. DR. OZAN ZENGİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Latin ve Kuzey Amerika Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ekonomi = Economics ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arjantin = Argentina ; Askeri müdahale = Military intervention ; Brezilya = Brazil ; Ekonomi = Economy ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Latin Amerika ülkeleri = Latin American countries ; Neo-liberalizm = Neo-liberalism ; Uruguay = Uruguay ; Şili = Chile

Özet:
Kıtanın keşfinin ardından uzun yıllar boyunca İspanyol sömürgesi olarak kalan ve 1800'lü yıllarda özgürlüklerine kavuşmaya başlayan Latin Amerika ülkelerinde demokrasinin tesisinde çeşitli sorunlar yaşanmıştır. Bölge ülkelerinin tarihleri incelendiğinde yakın tarihte dahi karanlık dönemler görülebilmektedir. Bu karanlık dönemler darbeci askerlerin yönetime el koyduğu, temel insan haklarının bile askıya alındığı, insanların işkencelere maruz kaldığı ve öldürüldüğü kanlı dönemler olarak tarihe kazınmıştır. 

Her ülkeyi darbeye sürükleyen farklı dinamikler olmasına karşın 1960'lı ve 1980'li yıllar arasında Brezilya, Uruguay, Arjantin ve Şili'de gerçekleşen darbelerin ardından ülkelerin ekonomi politikalarında yaşanan değişimler, bu darbelerin ortak ve en dikkat çekici yönü olmuştur. Askeri yönetimler bu ülkelerin idaresini ele geçirdikten sonra devletin piyasadaki rolü büyük bir değişim geçirmiş, ülkeler özellikle ABD menşeli ÇUŞ akınına uğramıştır. II. Dünya Savaşı sonrasında Keynesyen politikaların gözden düşmesi, ekonomide devlet müdahalesi ve piyasayı devletin yönetmesi konusunda eleştirilerin yükselmesiyle birlikte ekonomik sorunlara çare olarak sunulan neoliberalizm, bu ülkelerde askeri yönetimlerce tercih edilen ekonomik akım olmuştur. Başta Brezilya, Uruguay, Arjantin ve Şili'de olmak üzere askeri yönetimlerin baskıcı yöntemleri altında uygulama koyulan neoliberal politikalar, 1970'li yıllardan itibaren ÇUŞ eliyle bölgedeki neredeyse tüm ülkeleri etkisi altına almıştır. Bu politikaların etkileri ise yalnızca ekonomide değil bölge haklarının yaşamlarının tüm noktalarında keskin bir şekilde hissedilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Latin Amerika, Brezilya, Uruguay, Arjantin, Şili, Askeri Darbe, Neoliberalizm, Ekonomi

Abstract:
There were various problems in the establishment of democracy in the Latin American countries that remained under Spanish colonialism for many centuries following the discovery of the continent and began to regain their freedoms in the 1800s.  Dark periods can be seen even in recent history when the history of the Latin American countries is examined. These dark periods were lived as bloody periods in which coup-masters conquered governance, even basic human rights were suspended and people were tortured and killed. 

Although there were different dynamics that drag every country into coup d'états, the changes in the country's economic policies following the coup d'états in Brazil, Uruguay, Argentina and Chile between the 1960s and 1980s are the common and most striking aspect of the mentioned interventions.  After the military took over the administration, the role of the state in the market underwent a great change and the countries were especially influenced by US-origined multinational corporations.  Neoliberalism, presented as a remedy for economic problems as Keynesian policies had lost favour after the World War II, the state intervention in the economy and the rule of the market by the state had come in for criticism, was preferred in economy administration by the military governments in these countries.  Neoliberal policies, implemented under the repressive methods of the military administrations, especially in Chile, Brazil, Argentina and Uruguay, affected all countries in the region by the multinational corporations from the 1970s.The effects of these policies were felt not only in economy but also in all the aspects of regional life. 
Key Words: Latin America, Brazil, Uruguay, Argentina, Chile, Coup D'état, Neoliberalism, Economy