Multiple skleroz hastalarında aralıklı oruçla beslenmeninpsikolojik parametrelere etkisi
The effect of nutrition with intermittent fastingon psychological parameters in patients with multiple
Yazar: SUMEJA HODZIC
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERYEM DİLEK ACAR
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sinirbilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Nöroloji = Neurology ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Multipl Skleroz (MS), merkezi sinir sisteminde, demiyelizasyon ve akson
hasarı ile kendini gösteren, otoimmün kronik inflamatuar bir hastalıktır. Aralıklı
orucun son yıllarda, oksidatif stresi ve inflamasyonu azalttığı tespit edilmiştir.
Aralıklı orucun birçok hastalıkta ve nörolojik hastalıklar üzerindeki etkisi, otofaji
mekanizması ile açıklanmaktadır. MS hastalarında psikolojik sağlamlığın düşük
olduğu, depresyon ve anksiyetenin de en sık görülen psikolojik rahatsızlıklar olduğu
bilinmektedir. Araştırmanın amacı, 30 gün süresince uygulanan aralıklı orucun MS'li
bireylerde psikolojik sağlamlık ve psikolojik sıkıntı düzeylerine etkisini ve bu
etkilerin hastaların sosyodemografik özellikleri (cinsiyet, yaş, beden kitle indeksi-
BKI, hastalık süresi) ile ilişkisini ortaya koymaktır.
Araştırma, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Anabilim Dalı
Polikliniğin'de MS tanısı almış 39'u kadın ve 14'ü erkek (18-50 yaş) hasta ile
02.04.2022-01.05.2022 tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmaya Expanded Disability
Status Scale-Genişletilmiş Özürlülük Durum Ölçeği (EDSS), 3 ve daha küçük, son
iki yılda relaps ve Manyetik Rezonansla (MR) görüntülemede yeni bir lezyon
olmayan, BKI'i 25 ve daha büyük olan hastalar dahil edilmiştir. Hastaların bir ay
süren aralıklı oruçla beslenmesinden önce ve sonra Connor-Davidson Psikoloji
Sağlamlık Ölçeği (CD-RISC-25) ile psikolojik sağlamlık düzeyleri ve depresyon,
aksiyete düzeyleri ise Kessler Psikolojik Sıkıntı Ölçeği (Kessler Psychological
Distress Scale- K10) ile tespit edilmiştir. Elde edilen veriler, SPSS 22.0 (Statical
Package fort he Social Science) programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Kadın MS hastalarının 30 günlük aralıklı oruçla beslenme öncesine kıyasla
sonrasında, psikolojik sağlamlık puanlarının istatistiksel olarak ileri düzeyde anlamlı
arttığı tespit edilmiştir (p<0,01). Erkek MS hastalarının 30 günlük aralıklı oruçla
beslenme öncesine kıyasla sonrasında, psikolojik sağlamlık puanlarının istatistiksel
olarak anlamlı düzeyde arttığı bulunmuştur (p<0,05). MS hastalarının bir aylık
aralıklı oruç sonrası psikolojik sıkıntı düzeyleride aralıklı oruç öncesine kıyasla
istatistiksel olarak anlamlı azalma olduğu tespit edilmiştir (p<0,01). Hastaların
psikolojik sağlamlık ve psikolojik sıkıntı düzeyleri arasında negatif yönde orta
düzeyli istatistiksel anlamlı bir ilişki bulunmaktadır (p<0,05). Muhtemelen 30 gün
süresince aralıklı oruçla beslenmenin oksidatif stresi azaltması ve bu olumlu etkinin
sonucu olarak, tanımlanan tüm yaş gruplarındaki hastalarda psikolojik sağlamlığın
artışı ve psikolojik sıkıntının azalması tespit edilmiştir (p<0,05).

Anahtar Sözcükler: Multipl Skleroz, Aralıklı Oruç, Psikolojik Sağlamlık,
Psikolojik Sıkıntı

Abstract:
Multiple Sclerosis (MS) is an autoimmune chronic inflammatory disease
manifested by demyelination and axonal damage in the central nervous system.
Intermittent fasting has been found to reduce oxidative stress and inflammation in
recent years. The effect of intermittent fasting on many diseases and neurological
diseases is explained by the mechanism of autophagy. It is known that psychological
resilience is low in MS patients, and that depression and anxiety are the most
common psychological disorders. The aim of the study is to reveal the effect of
intermittent fasting applied for 30 days on the levels of psychological resilience and
psychological distress in individuals with MS.
The research was carried out between 02.04.2022 and 01.05.2022 with 39
female and 14 male patients diagnosed with MS in Ondokuz Mayıs University
Faculty of Medicine Neurology Department Polyclinic. Patients with an EDSS
(extended disability status score) of 3 or less, no relapse in the last two years and no
new lesions on MRI, patients aged 18-50 years, and patients with a body mass index
of 25 and above were included in the study. After one month of intermittent fasting,
the Connor-Davidson Psychological Resilience Scale (CD-RISC-25) and depression
and anxiety levels were determined by the Kessler Psychological Distress Scale-
K10. . The obtained data were analyzed using the SPSS 22.0 (Static Package for the
Social Science) program.
A statistically significant difference was found in the resilience scores of MS
patients after 30 days of intermittent fasting compared to before intermittent fasting
(p<0.01). Psychological resilience and psychological distress scores of MS patients
before and after 30-day intermittent fasting were compared according to
sociodemographic characteristics (gender, BMI, age, duration of illness). A
statistically significant increase was found in the psychological resilience scores of
female MS patients before and after 30-day intermittent fasting feeding (p<0.01).
Psychological resilience scores of male MS patients before and after 30-day
intermittent fasting were found to increase statistically (p<0.05). A statistically
significant decrease was found in the psychological distress levels of MS patients
after one month of intermittent fasting compared to before intermittent fasting
(p<0.01). There is a negative, moderate, statistically significant relationship between
the levels of psychological resilience and psychological distress in patients (p<0.05).
Keywords: Multiple Sclerosis, Intermittent Fasting, Psychological Resilience,
Psychological Distress