Farkli rejyonel mandibuler anestezi tekniklerinde anestezi etkinliğinin ve olasi komplikasyonlarin incelenmesi
The examination of anesthesia efficiency and possible complications in various regional mandibular anesthesia techniques
Yazar: HÜSEYİN ASLANTÜRK
Danışman: PROF. DR. ERDAL ERDEM
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Alveol = Alveol ; Anestezi = Anesthesia ; Anestezi-kondüksiyon = Anesthesia-conduction ; Komplikasyonlar = Complications

Özet:
Alt çenede gerçekleştirilen rutin cerrahi işlemlerde sıklıkla kullanılan lokal anestezi tekniği standart mandibuler anestezi tekniğidir. Anatomik varyasyonlar ve aksesuar innervasyonlar, anatomik landmarkların yetersizliği, teknik hatalar, deneyimsizlik ve dental fobi gibi nedenlerle bu tekniğin başarısızlık oranının fazla olduğu bilinmektedir. Bu nedenle alt çenede yapılacak cerrahi işlemlerde anestezi sağlamak amacıyla alternatif teknik arayışlarına başvurulmuştur. Standart mandibuler anestezi tekniğine alternatif olarak sunulan tekniklerden biri, hastanın ağzını genişçe açmasına gerek duyulmayan Vazirani-Akinosi tekniğidir. 
Çalışmamızın amacı Vazirani-Akinosi tekniğinin etkinliğini ve anestezi sırasında veya sonrasında görülmesi muhtemel komplikasyonları değerlendirmek ve tekniğin standart mandibuler anestezi tekniğiyle karşılaştırılmasıdır. 
Randomize tek kör olarak gerçekleştirilen bu çalışmaya, alt çenesinde çift taraflı, simetrik kemik retansiyonlu gömülü yirmi yaş dişleri bulunan ya da çift taraflı, simetrik veya benzer çekim zorluğuna sahip sürmüş yirmi yaş dişleri bulunan toplam 45 hasta dahil edilmiştir. Hastalar sistemik hastalığı bulunmayan, gönüllü onam formunu imzalamış bireyler içerisinden seçilmiştir.
Her hastanın sağ veya sol olmak üzere rastgele seçilmiş bir taraf alt çenesine yine rastgele olmak üzere seçilen tekniklerden biriyle anestezi yapılmış ve ilgili diş çekilmiştir. Postoperatif bulguların kaybolmasını takiben hastanın diğer taraf alt çenesine de ilk işlemde kullanılmayan anestezi tekniğiyle anestezi yapılmış ve yine ilgili diş çekilmilştir. 
Her iki teknik, anestezi sırasında ve işlem sırasında hissedilen ağrı yönünden, 5 skorlu sözsel skala ve görsel eşleştirme skalası (VAS) kullanılarak karşılaştırılmıştır. 
Elde edilen veriler, SPSS 15,0 paket programı aracılığı ile analiz edilmiştir. Verilere ilişkin normallik testleri yapıldıktan sonra iki grup arasında parametrik veya non-parametrik testlerden uygun olanlar tercih edilmiştir. Normal dağılım olması durumunda iki grupta student t testi, verilerin normal dağılım göstermemesi durumunda ise Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Kategorize edilmiş değişkenler arasındaki ilişki ise Ki Kare testi kullanılarak değerlendirilmiştir.
İstatistiksel değerlendirme sonucu, enjeksiyon sırasında hissedilen ağrının Vazirani-Akinosi tekniğinde standart teknikten daha az olduğu kanıtlanmıştır.  İşlem sırasında hissedilen ağrının yani anestezi etkinliğinin ise her iki teknikte birbirine çok yakın olduğu tespit edilmiştir. 
Her iki tekniğin uygulanmasından sonra işleme başlamak için beklenen dudakta uyuşukluğun sağlanması için geçen sürelerin birbirine çok yakın olduğu gözlenmiştir. 
Vazirani-Akinosi tekniğinin, pozitif aspirasyon, anestezi tekrarı ve n. buccalis anestezisinin sağlanması ve enjeksiyon sırasında veya sonrasında görülen komplikasyonlar gibi kriterler açısından standart teknikten üstün olduğu belirlenmiştir. Her iki teknikte de neredeyse tüm uygulamalar sonrası n. lingualis anestezisi sağlanmıştır. 
Toplam anestezi süreleri karşılaştırıldığında ise standart tekniğin uygulanmasından  sonrası dudakta uyuşukluğun tamamen geçmesi için gereken sürenin, Vazirani-Akinosi tekniğinin uygulanmasından sonra geçen süreden daha kısa olduğu ancak buna rağmen sürelerin birbirine çok yakın olduğu görülmüştür. 
Tüm değerlendirmeler incelendiğinde Vazirani-Akinosi tekniğinin standart teknikten üstün yönlerinin bulunduğu ve bu tekniğin en az standart teknik kadar etkili olduğu göze çarpmaktadır. Doğru uygulandığında Vazirani-Akinosi tekniği cerrahi işlemlerde yeterli rahatlıkla uygulanabilecek bir anestezi tekniği olarak kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler: Anestezi komplikasyonları, İnferior alveoler sinir anestezisi, Rejyonel anestezi, Vazirani-Akinosi tekniği.

Abstract:
Local anesthesia technique, which is widely used in mandibular routine surgery operations, is conventional mandibular block technique. The failure ratio of this technique is known to be high due to reasons such as anatomic variations, accessory innervations, the insufficiency of anatomic landmarks, technical errors, inexperience and dental phobia. Therefore in order to achieve anesthesia in operations to be made on the mandible, alternative techniques are being looked for. One the techniques submitted as an alternative to the conventional anesthesia technique is Vazirani-Akinosi technique where the patient does not need to open his mouth wide. 
The aim of our study is to evaluate the efficiency of Vazirani-Akinosi technique and the possible complications that may be observed during and after anesthesia and also to compare the technique with conventional anesthesia technique. 
To this study which was performed as randomize single-blind, totally 45 patients who have double sided impacted teeth with symmetrical bone retention or double sided wisdom teeth with endured extraction difficulty and symmetrical bone retention were incorporated. Patients were selected among the ones who signed the voluntary consent form and who have no systemic illnesses. 
Anesthesia with a randomly selected technique was applied to the randomly selected sides of the mandibles (left or right) of each patient and related teeth were extracted. Following the disappearance of the postoperative symptoms, anesthesia with a method which was not selected in the first operation was applied to the other side of the mandibles of each patient and related teeth were extracted. 
Both techniques were compared in terms of felt pain during and after anesthesia by using an oral scale with 5 scores and visual analog scale. (VAS)
The obtained data was analyzed by SPSS 15,0 package program. After normality tests regarding the data were applied, suitable tests among the two groups (parametric or non-parametric) were preferred. In case of normal distribution of data, student t test was used in two groups and in case of abnormal distribution of data, Mann-Whitney U test was used. The relation between the categorized variables was evaluated by Chi-Square test. 
As a result of the statistical evaluation, it was proved that the pain felt during injection in Vazirani-Akinosi technique is lower than conventional technique. It was also determined that the pain felt during the operation, namely the anesthesia efficiency is very close to each other in both techniques.
It was observed that, the time required to start the operation after application of both techniques (hypokinesis in lips) is very close to each other. 
It was determined that Vazirani-Akinosi technique is superior compared to conventional technique in terms of criteria such as positive aspiration, anesthesia repetition, achievement of n. buccalis anesthesia and complications observed during or after injection. In both techniques, after almost all applications, n. lingualis anesthesia was achieved. 
When the total anesthesia periods were compared it was understood that the time period necessary for the hypokinesis in lips to finish completely, is shorter in conventional technique compared with Vazirani-Akinosi technique, however the periods are very close to each other. 
When all evaluations are examined, it can be observed that Vazirani-Akinosi technique have superiorities compared to conventional technique and that this technique is just as effective as conventional technique. When applied accurately, Vazirani-Akinosi anesthesia technique can be easily used in surgical operations.

Key words: Anesthesia complications, Inferior alveolar nerve anesthesia, Regional anesthesia, Vazirani-Akinosi technique.