Karaciğer transplantasyonu öncesi hastaların yaşam kalitesi ve kaygı durumlarının belirlenmesi
Determination of anxiety and life quality conditions of pre-liver transplantation
Yazar: HÜSEYİN GÜNEŞ
Danışman: DOÇ. DR. MERYEM YILMAZ
Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Cerrahi = Surgery ; Hemşirelik = Nursing ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer nakli = Liver transplantation ; Preoperatif dönem = Preoperative period ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu çalışma, karaciğer transplantasyonu öncesi hastaların yaşam kalitesi ve kaygı düzeylerinin belirlenmesi amacı ile Malatya Turgut Özal Tıp Merkezinde yapıldı. Bu tanımlayıcı tipte bir çalışmadır. Veriler Rolls Royce Yaşam Kalitesi Ölçeği, Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği ve Anket Formu ile toplandı. 
 Bu çalışmaya 80 hasta katıldı. Çalışamaya katılan ve MELD skoru 19.0±6.22 olan hastaların yaş ortalaması 47.88±12.54 idi. Hastaların toplam yaşam kalitesi puan ortalaması 116.34±19.6, durumluk kaygı toplam puan ortalaması 56.77±13.93, sürekli kaygı toplam puan ortalaması 45.64±10.64 olarak belirlendi. Çalışmada 20-45 yaş grubu, bekar, eğitim düzeyi yüksek, çalışan, memur, erkek hastaların yaşam kalitesi puan ortalamalarının daha yüksekti. Bekar, 20-45 yaş grubu, memur ve kadınların durumluk ve sürekli kaygı puan ortalamaları yüksek; eğitim düzeyi düşük, çalışan hastaların durumluk, eğitim düzeyi yüksek ve çalışmayan hastaların sürekli kaygı puan ortalamaları yüksekti. Hastaların durumluk ve sürekli kaygı puanı ve yaşam kalitesi ile durumluk kaygı ve sürekli kaygı puanı arasında negatif yönde ileri düzeyde ilişki belirlendi (p=0.000). 
Bu çalışmadan elde edilen bulgulara göre karaciğer transplantasyonu yapılacak hastaların yaşam kalitesinin düşük, sürekli ve durumluk kaygı puanlarının yüksek ve kaygı düzeyi ile yaşam kalitesi arasında negatif yönde ve yaşam kalitesi boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu belirlendi. 
Anahtar Kelimeler: Karaciğer Transplantasyonu, Yaşam Kalitesi, Kaygı, Hemşirelik

Abstract:
This study was conducted to determine the quality of life and anxiety status of patients before liver transplantation at Malatya Turgut Özal Medical Center. This is descriptive type a study. The data was collected through the questionnaire form, the Rolls Royce Quality of Life Scale, State and Trait Anxiety Inventory. 
This study participated 80 patients. The patients who participated in this study, the MELD score was 19.0 ± 6.22, the mean age of the patients was 47.88 ± 12.54. The total quality of life scores of the patients were 116.34±19.6, the mean state anxiety score was 56.77 ± 13.93, and the mean total trait anxiety score was 45.64 ± 10.64. In the study, 20-45 age group, single, educated, working, civil servant, male patients the quality of life scores were higher than the average. Single, 20-45 age group, civil servants and women, state and trait anxiety points are high, The low level of education  and of working patients' state anxiety was high, the high level of education of  non-working patients' trait anxiety scores were higher. The quality of life of the patients, the physiological symptoms and activity sub-dimension were low, sleep and general well-being, perception function, appetite and medical effect, sexuality function and social relation and work performance were found to be more than the middle level. The state and trait anxiety levels of the patients and the quality of life and anxiety points were found to be higher than the median level. In the study, it was determined that there was a negative advanced level of relationship between patients' continuity and state anxiety and between quality of life and trait anxiety and state anxiety (p=0.000). 
According to findings obtained from this study, it was determined that patients who are to be treated by liver transplantation are considered to have a trait and state anxiety score above the middle level and there was in the negative direction between anxiety and quality of life, and that between all dimensions of quality of life are correlated in the positive direction.
Key words: Liver Transplantation, Quality of Life, Anxiety, Nursing