Sanayi kuruluşunda çalışanların diyet kalitelerinin iş stresi ve anksiyete üzerine ilişkilerinin incelenmesi
Investigation of the relationship of diet quality of employees in industrial organization on work stress and anxiety
Yazar: RABİA ARAS
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BİRSEN DEMİREL
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Beslenme = Nutrition ; Dengeli beslenme = Balanced nutrition ; Diyet kalitesi = Diet quality ; Endüstri sektörü = Industry sector ; Fiziksel sağlık = Physical health ; Mesleki kaygı = Occupational anxiety ; Psikolojik sağlık = Psychological health ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition ; İş stresi = Job stress

Özet:
Kaliteli, yeterli, dengeli ve sağlıklı beslenmek işçilerin performanslarını etkileyen önemli öğelerden biridir. Bu çalışmada sanayi kuruluşunda çalışanların diyet kalitelerinin iş stresi ve anksiyete üzerine ilişkilerini incelenmesi amaçlanmaktadır. Araştırmaya İstanbul'da bulunan mekanik tesisat sektörü, tekstil sektörü ve demir-çelik sektöründe çalışan 18-65 yaş arası 132 gönüllü katılımcı dahil edilmiştir. Araştırmaya katılan bireylerin demografik ve bazı antropometrik özelliklerini değerlendirmek adına genel bilgiler formu, iş stresini ölçmek için İş Stresi Ölçeği, anksiyeteyi ölçek için Beck Anksiyete Testi, diyet kalitesini ölçmek için 24 saatlik besin tüketim kaydı alınarak Sağlıklı Yeme İndeksi-2015 (SYİ-2015) kullanılmıştır. Katılımcıların %50,8'i stresli, %49,2'si yüksek stresli bulunmuştur. Katılımcıların %57,6'sı normal, %42,4'ü ise hafif-orta-şiddetli düzeyde anksiyeteye sahiptir. Katılımcıların %73,5'i kötü, %26,5'i geliştirilmesi gereken diyet kalitesine sahiptir. Düzenli olarak fiziksel aktivite yapmamanın (p<0,05), ara öğün tüketmiyor olmanın(p<0,001) ve öğle öğününü atlıyor(p<0.001) olmanın iş stresi ölçeğini önemli derecede olumsuz etkiledi gözlemlenmiştir. Ölçek sonuçları değerlendirildiğinde iş stresinin anksiyeteyi tetiklediği ve diyet kalitesini olumsuz etkilediği bulunmuştur (p<0,05). Çalışmaya katılan işçilerin (mavi yaka)24 saatlik besin tüketim kayıtları ofis çalışanlarına (beyaz yaka) ile karşılaştırıldığında mavi yakanın istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde gün içinde daha fazla kalori aldığı ve daha fazla karbonhidrat tükettiği görülmüştür (p<0,05). Mavi ve beyaz yakaların iş stresi, Beck anksiyete ve SYİ-2015 ölçek verilerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05). Sonuç olarak, iş stresi çalışanlarda fizyolojik ve psikolojik sağlıkları ve diyet kalitesi için önemlidir. Kurumlarda iş stresini ve anksiyeteyi azaltmak için geliştirilecek stratejiler diyet kalitesinin artırılması açısından değerlidir. Konunun öneminin fark edilmesi açısından bu alanda daha geniş popülasyonla çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Quality, adequate, balanced and healthy nutrition is one of the important elements that affect the performance of workers. In this study, it is aimed to examine the relationship between the diet quality of employees in industrial establishments on work stress and anxiety. 132 volunteer participants between the ages of 18-65 working in the mechanical installation sector, textile sector and iron-steel sector in Istanbul were included in the research. A general information form was used to evaluate the demographic and some anthropometric characteristics of the individuals participating in the research, the Job Stress Scale to measure work stress, the Beck Anxiety Test to measure anxiety, and the Healthy Eating Index-2015 (HEI-2015) was used by taking 24-hour food consumption record to measure diet quality. 50.8% of the participants were stressed and 49.2% were found to be highly stressed. 57.6% of the participants had normal anxiety and 42.4% had mild-moderate-severe anxiety. 73.5% of the participants have poor diet quality and 26.5% have diet quality that needs improvement. It was observed that not doing physical activity regularly (p<0.05), not consuming snacks (p<0.001) and skipping lunch (p<0.001) had a significant negative impact on the job stress scale. When the results of the scale were evaluated, it was found that stress at work triggered anxiety and affected negatively the diet quality (p<0.05). When the 24-hour food consumption records of the workers participating in the study (blue-collar) were compared to the office workers (white-collar), it was seen that the blue-collar workers took in more calories and consumed more carbohydrates during the day in a statistically significant way (p<0.05). No statistically significant difference was found in the work stress, Beck anxiety and HEI-2015 scale data of blue and white collars (p>0.05). As a result, work related stress has big impact on the physiological and psychological health and diet quality of employees. Strategies should be developed to reduce work stress and anxiety in institutions are valuable in terms of increasing diet quality. In order to realize the importance of the subject, studies with a larger population are needed in this area.