YouTube'da "Çocuklara Allah'ı Nasıl Anlatmalıyız?" başlıklı videoların değerlendirilmesi
Evaluation of videos titled "How to Explain God to Children" on YouTube
Yazar: BAHRİ DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. SAFİYE KESGİN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Bu çalışmada, içerik üreticilerinin YouTube'da paylaştıkları ''Çocuklara Allah'ı Nasıl Anlatalım?'' konulu videolar, medya içeriği özellikleri ve din eğitimi açısından bir imkân olarak değerlendirilebilir mi? sorusuna odaklanılmıştır. Bu soruyu cevaplamak için araştırmada, nitel analiz yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmada din eğitimi açısından değerlendirilecek videolar "Çocuklara Allah'ı Nasıl Anlatalım?" başlığında olanlar ile sınırlandırılmıştır. Bu videolar öncelikle bir medya içeriği olarak özgünlük, videonun yüklenme tarihi, süresi, içerikleri hazırlayan kişiler, kurumlar, içerikler hazırlanırken kullanılan teknikler, izlenme oranı vb, ölçütlere göre tasnif edilmiştir. Daha sonra "Çocuklara Allah'ı Nasıl Anlatalım?" sorusuna cevap vermeye çalışan YouTube içerikleri, konuyu ele alış biçimleri, önerdikleri din eğitimi yaklaşımları ve yöntemleri bakımından değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Çalışmanın birinci bölümünde kavramsal bir çerçeve ortaya konulmaya çalışılarak, internet ve sosyal medya kavramları etkileri bakımından değerlendirilmiş, içerik üreticiliği, dijitalleşme ve internetin kavramsal ve yapısal olarak işleyişi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu sayede, Web 2.0 devrimiyle beraber hayatımızı tamamen kuşatmış olan internet ve sosyal medyanın hızlı yükselişi, gelecekte neye dönüşeceği ve bu gelişmeler çerçevesinde eğitimin konumu anlaşılmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde, YouTube'da paylaşılan eğitim, din ve din eğitimine dair içerikler tespit edilmeye çalışılmış, YouTube'un dine ve toplumun belli başlı davranışlarına etkisi ortaya konmuş ve bir eğitim aracı olarak YouTube'un kullanılabilirliği tartışılmıştır. Sonuç bölümünde, araştırmadan elde edilen bulgu ve değerlendirmelere yer verilmiştir. ''Çocuklara Allah'ı Nasıl Anlatalım'' başlıklı yerli ve yabancı YouTube videoları incelendiğinde, medya içeriği kalitesi bakımından anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Yerli videolarda, ilgili soruya akademisyenler daha fazla yanıt verirken, yabancı videolarda sadece iki teoloji öğrencisinin içerik ürettiği tespit edilmiştir.
ÇANA sorusu kapsamında yerli ve yabancı videolarda verilen yanıtlar, toplumların dini algılarından dolayı farklılaşmaktadır. Yerli videolarda, ilgili soruya cevap olarak şükür, nimet bilinci, günah ve ceza kavramları sıkça vurgulanırken; yabancı videolarda daha çok Tanrı ile duygusal birliktelik ve Tanrı'nın manevi olarak insanı kuşatması için yapılan dini pratikler ön plana çıkmaktadır. Yerli videolarda akademisyen olan ve akademisyen olmayan konuşmacıların yöntem ve medya içerikleri bakımından anlamlı bir fark tespit edilmemiştir. Din eğitimi alanında akademik çalışmaları olan sadece bir akademisyen, ÇANA sorusu kapsamında video üretmiştir. Günümüzde sosyal medya ve internetin insanları etkileme potansiyeli son derece yüksektir. Bu nedenle, din eğitimi alanında akademik çalışmalar yapan akademisyenlerin kurgu, montaj, ses ve kaliteli video görüntüsü gibi unsurları dikkate alarak etkili medya içerikleri üretmeleri hem halkın ihtiyaçlarına cevap vermek hem de ilahiyat fakültelerinin günceli takip etmesi bakımından faydalı olabilir.

Abstract:
This study focuses on the question of whether the videos shared by content producers on YouTube on the topic of "How Should we Explain God to Children?" can be evaluated as an opportunity in terms of media content features and religious education. In order to answer this question, case study design, one of the qualitative analysis methods, was used in the research. The videos to be evaluated in terms of religious education in the study were limited to those with the title "How Should We Explain Allah to Children?". These videos were first classified according to the criteria such as originality as a media content, date of uploading the video, duration, people who prepared the content, institutions, techniques used in preparing the content, viewing rate, etc. Then, YouTube contents that try to answer the question "How should we explain God to children?" were evaluated in terms of the way they address the subject, the religious education approaches and methods they propose.
In the first part of the study, a conceptual framework was tried to be put forward, the concepts of internet and social media were evaluated in terms of their effects, and the conceptual and structural functioning of content production, digitalization and the internet were tried to be revealed. In this way, the rapid rise of the internet and social media, which has completely surrounded our lives with the Web 2.0 revolution, what it will turn into in the future and the position of education within the framework of these developments were tried to be understood. In the second part, the content about education, religion and religious education shared on YouTube was tried to be identified, the impact of YouTube on religion and certain behaviors of the society was revealed and the usability of YouTube as an educational tool was discussed. In the conclusion section, the findings and evaluations obtained from the research are presented. When domestic and foreign YouTube videos titled "How to Explain God to Children" were analyzed, no significant difference was found in terms of media content quality. While more academics responded to the question in domestic videos, only two theology students produced content in foreign videos.
The answers given in domestic and foreign videos within the scope of the ÇANA question differ due to the religious perceptions of societies. In domestic videos, the concepts of gratitude, consciousness of blessing, sin and punishment are frequently emphasized in response to the question, whereas in foreign videos, emotional unity with God and religious practices for God to surround people spiritually come to the fore. There was no significant difference in the methods and media content of academic and non-academic speakers in domestic videos. Only one academic, who has academic studies in the field of religious education, produced a video within the scope of the question ÇANA. Today, the potential of social media and the internet to influence people is extremely high. For this reason, it can be beneficial for academics who conduct academic studies in the field of religious education to produce effective media content by taking into account elements such as editing, montage, sound and quality video image; both to respond to the needs of the public and for the faculties of theology to keep up to date.