Prematüre veya düşük doğum ağırlıklı doğan bebeklerin anne ve babalarında çölyak hastalığı prevalansı
The prevalence of celiac disease in mothers and fathers of preterm or low birth weight newborns
Yazar: BİLGE ÖZGÖR
Danışman: PROF. DR. M. AYŞE SELİMOĞLU
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anneler = Mothers ; Babalar = Fathers ; Bebek-düşük doğum ağırlığı = Infant-low birth weight ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
Giriş ve amaç: Çölyak hastalığı, genetik yatkınlığı olan bireylerde tahılların içerdiği glutenin tetiklediği T hücre aracılıklı immün mekanizmayla oluşan kronik bir ince bağırsak hastalığıdır. Görülme sıklığı 1/100- 300 arası bildirilen çölyak hastalığı, klasik olarak malabsorpsiyon ve büyüme geriliği gibi bulgularla ortaya çıksa da birçok sistemi etkilediğinde atipik bulgularla da (izole boy, kısalığı, dental bozukluklar, inatçı anemi, infertilite, prematüre veya düşük doğum ağırlıklı bebek sahibi olma vb.) kendini gösterebilir. Bu çalışmada risk grubu olan prematüre ve/veya düşük doğum ağırlıklı bebek sahibi olan anne ve babalarda çölyak hastalığı sıklığını ve komplikasyonlu gebelik üzerine etkisini araştırdık.Gereç ve yöntem: Çalışmaya risk grubu olarak 164 prematüre (doğum haftası <37 hafta) ve/ veya düşük doğum ağırlıklı bebek (doğum kilosu< 2500 g) ve anne- babaları ve kontrol grubu olarak 123 sağlıklı yenidoğan bebek ve anne- babaları dâhil edildi. Risk grubunda yer alan 159 anne ve 157 babanın ve kontrol grubundaki 123 anne ve 123 babanın serumlarından ttg IgA ve serum IgA çalışıldı. Seropozitif olgulara endoskopik duodenal biyopsi uygulandı. Risk grubunda yer alan bebeklerin anne, baba ve perinatal özellikleri anket metodu ile kaydedildi.Bulgular: Risk grubunda yer alan iki anne (%1,3-1/80), üç baba (%1,9-1/52) ve kontrol grubundaki bir anne (%0,8-1/123) seropozitif olarak tespit edildi. Tüm grupta seropozitiflik oranı 1/94 (%1,1) idi. Prematüre sahibi olan anne, baba ve anne veya babalardaki çölyak hastalığı sıklığı ise sırasıyla 1/57 (%1,8), 1/57 (%1,8) ve 1/29 (%3,5) idi. Düşük doğum ağırlıklı bebek sahibi bir babanın (%2-1/50) serolojisi pozitifti. Risk grubunda yer alan dört olguya endoskopik duodenal biyopsi uygulandı ve Marsh- Oberhuber patolojik değerlendirmesine göre üç olguda (%0,9-1/105) pozitif patolojik bulgular saptandı. Tüm grup ele alındığında bu oran 1/187 (%0,5) idi. Seropozitif iki anneye biyopsi yapılamadı. Tüm olgularda serum IgA çalışıldı, yaş ve cinsiyete göre düşüklük saptanmadı. Anne, baba ve anne veya babada çölyak hastalığı bulunması bebeklerin prematüre ve/veya düşük doğum ağırlıklı olmasını etkilemedi. Ancak bebeklerin doğum kilosu incelendiğinde ortalamaya göre seropozitif annelerin 214 g (p<0,05), seropozitif babaların 320 g ve seropozitif anne veya babaların bebeklerinin 259 g daha düşük olduğu tespit edildi. Risk grubundaki seropozitif iki annenin bebekleri prematüre doğmuştu. Seropozitif babaların tümünün bebekleri risk grubunda idi. Bebeklerin, anne ve babalarının bazı özellikleri sorgulandığında hikâyedeki annede infertilite ve sık doğum varlığı, preeklampsi, çoğul gebelik ve erken membran rüptürü ve bebeklerde fetal distres, solunum sıkıntısı, oligohidramnios ve hipoglisemi varlığı prematüre doğan bebeklerde daha sık saptandı (p<0,05). Düşük doğum ağırlıklı bebeklerde ise çoğul gebelik multivariate test ile değerlendirildiğinde diğer olgulardan daha yüksek saptandı (p<0,05).Sonuç: Prematüre ve/veya düşük doğum ağırlıklı bebek sahibi olan anne ve babaların çölyak prevalansı sağlıklı toplum çölyak prevalansından yüksek bulunmuştur (1/63-1/240). Prematüre veya düşük doğum ağırlıklı bebekleri olan anne ve babalarda çölyak hastalığı taranabilir.Anahtar Kelimeler: çölyak hastalığı, prematüre doğum, anne ve baba, prevalans

Abstract:
Abstract: Celiac disease is a T- cell mediated chronic inflammatory malabsorption disease of small intestine that triggered by dietary exposure gluten present in cereals and develops in genetically susceptible individuals. Although it classically manifests with malabsorption and growth retardation, it may also affect the other systems of the body, which termed as atypical symptoms (short stature, dental defects, recurrent anemia, infertility, preterm and/or low birth weight etc). The prevalence of the disorder is 1/100- 300. We investigated the frequency of celiac disease affects in mothers and fathers who had preterm or low birth weight newborns.Material and Methods: The risk group consisted 164 preterm (gestastionel age <37 weeks) or low birth weight newborns (birth weight <2500 g) and their 159 mothers and 157 fathers and the control group consisted 123 healthy newborns and their 246 parents. Tissue transglutaminase IgA was used for screening and serum IgA for detecting selective IgA deficiency in all of the parents? blood. Endoscopic duodenal biopsy was performed in the seropositive cases. Some parental and perinatal features of the cases listed in the risk group were recorded.Results: Two (1.3%-1/80) mothers and three (1.9%-1/52) fathers in the patient group and one mother (0.8%-1/123) in the control group were found seropositive. In studied cases, the seropositivity ratio was 1/94 (1.1%). Celiac prevalence in mothers, fathers and parents (mothers or fathers) who had preterm newborns was 1/57 (1.8%), 1/57 (1.8%) and 1/29 (3.5%), respectively. One of three serpositive fathers had low birth weight newborn (2%-1/50). Endoscopic duodenal biopsy was performed in four cases in the risk group, and positive histological findings were confirmed according to Marsh-Oberhuber classification in three cases (0.9%-1/105). Biopsy proven celiac disease prevalence was 1/87 (0,5%) in all studied cases. Two seropositive mothers refused endoscopic biopsy. Serum IgA levels were analysed in all cases and low values were not determined regarding age and sex. Presence of celiac disease in the mother, father or parents had no effect on newborns being premature or low birth weight. On the other hand when birth weights of the newborns were analysed, the weights of the babies of seropositive mothers, seropositive fathers and seropositive parents were 214 g (p<0.05), 320 g and 259 g lower than those of seronegative ones respectively. Newborns of two seropositive mothers in the risk group were premature. All the newborns of the seropositive fathers were in the risk group. When the characteristics of the parents and perinatal features were examined, it was determined that infertility and frequent or multiple pregnancies, preeklampsi, premature rupture of membranes in the mother and fetal distress, respiratory disorders, olygohydramios and hypoglisemia in the newborns were more frequent in preterm babies than control newborns (p<0,05). Multiple pregnancies were higher in low birth weight newborns than the other cases (p<0.05) when analyzed by multivariate test.Conclusion: The prevalence of celiac disease in the parents who have preterm or low birth weight is higher than the healthy population (1/63 vs 1/246). Thus, celiac screening in parents of preterm or low birth weight might be recomended.Key words: Celiac disease, preterm birth, mother and father, prevalence