İmar kanun ve yönetmeliklerinin mimari tasarım oluşumuna ve uygulanmasına etkileri üzerine bir inceleme
A study about the effects of zonning laws and regulations on architectural design formations and implamantation
Yazar: UĞUR KELEŞ
Danışman: PROF. ALİ DÜZGÜN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Mimarlık = Architecture ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Kent planlama = Urban planning ; Kent planlama = Urban planning ; Kentleşme süreci = Urbanization process ; Kentsel mekan = Urban space ; Mimari = Architectural ; Mimari = Architectural ; Mimari tasarım = Architectural design ; Mimarlık = Architecture ; İmar = Reconstruction ; İmar affı = Development amnesty

Özet:
Bilindiği gibi, tasarım sürecinde mimarı en çok etkileyen girdilerden biri imar kanun ve yönetmelikleridir. İmar kanunları ve şehir planlama kararlarıyla zaten sınırlanan tasarımcı parsel üzerinde çalışırken de imar mevzuatlar ile getirilen sınırlamalardan oldukça etkilenmektedir.İnsanlar tarihin ilk zamanlarından beri bu tür sınırlama ve kanunlarla karşılaşmışlardır. Barınma ihtiyaçlarını karşılarken karşılaştıkları ilk kanun ?korunmak? olmuştur. Korunma amaçlı değişik şekil ve büyüklükte barınaklar oluşturmuşlardır.Teknik bilginin gelişmesi, insanların birlikte yaşama ihtiyaçları, köylerin, kasabaların oluşumu, başlangıçta sadece korunma amaçlı olarak özgürce tasarlanan bu yapıların bir düzene girmesi gerekliliğini ortaya çıkarmıştır. Tarih boyunca bu düzenlemeler yöneticilerin elinde olmuş ve onların kararlarıyla sözlü kanunlara dönüşmüşlerdir.19. yy Sanayi Devrimiyle gelen hızlı nüfus artış, kentlerde eskiden beri gelen düzensizliği iyice ortaya çıkarmış, bununla birlikte imar ve şehircilik ihtiyacı giderek daha fazla hissedilmeye başlanmıştır.Osmanlı imparatorluğunda 19. yy deki bu değişimden oldukça etkilenmiştir. Özellikle 1. Dünya savaşı sonrasında yıkılan şehirlerin yeniden düzenlenmesi öncelikle Osmanlı İmparatorluğu ve sonrasında Yeni Türkiye Cumhuriyeti için imar ve şehircilik kanunlarını gerekli kılmıştır. Ancak tarihin ilk zamanlarından beri olduğu gibi kanunlar yönetici politikanın elindedir. Diğer kanunların olduğu gibi imar kanunlarının değişimi ve gelişimi, onun üzerinde karar yetkisine sahip olan yönetici gücün himayesindedir. Dolayısıyla bir mimarın işi olan tasarlama yetisi ve eseri olan tasarım idareci güç tarafından oluşturulan kanunlarla sınırlanmıştır.Bu çalışma bu sınırlamalar ve bu sınırlamaların tasarımı ve tasarımcıyı nasıl etkilediğinin üzerine yapılan bir incelemedir.

Abstract:
As is known, zoning laws are the the most influential entries for architect on design process stage. Designers who are already affected by the Zoning laws and city planning decisions at work on the parcel, are comparatevely influenced by the limitations related with stanting rules.People had been faced with these kind of limitations and laws since the beginning of history for human. The first law which they firstly faced was ?protection ? when they meet sheltering needs.They formed in various shapes and sizes of shelters for protection purpose .Development of technical knowledge, the needs of people living together, forming of villages, towns that are initially seems only for the purpose of protection ,are freely designed structures became a necessity to put in order.During the history, these regulations had been controlled by managers, and were been transformed an oral law with their decisions.19. century industrial revolution, the rapid population growth in cities has always been thoroughly revealed the irregularity, the need for zoning and urban planning began to be felt more and more.Ottoman Empire strongly influenced by this change in 19th century. Especially After the first world war destroyed the Ottoman Empire and after the reorganization of the cities of the Republic of Turkey for the new urban development and town planning laws have made it necessary. However, from first the date of history laws are controlled by administrator `s politics. Like other laws ,zoning laws? changings and developments are on the conservation of executive power who has the authority for decision making Consequently, the ability of an architect to design the work and the work of the executive power by design is limited with laws which are formed by executive power.These study is prepared for seeing the affects of these limitations and design of these limitations on designers.