Göstergebilim ve bir uygulama: Kulenin anahtarı (The key of the tower)
Semiotics and an analysis: The key of the tower
Yazar: SELÇUK YAZICI
Danışman: DOÇ.DR. MUKADDER ERKAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: İngiliz Dili ve Edebiyatı = English Linguistics and Literature

Özet:
Dünyadaki teknolojik ve toplumsal gelişmelere koşut olarak şekillenen yazınsaleleştiri özellikle 20. yüzyılın başlarında çeşitlilik kazanır. Amaçlı ve akılcı düşüncedizgeleri aracılığıyla yola çıkan modernist düşünürler ve sanatçılar, `sanat sanat içindir'görüşünü benimserler. Başka bir deyişle, bu dönemde yazarlar ve eleştirmenler sanatyapıtını eskiden olduğu gibi dışsal etmenlerle değil, yapı taşı olan dil ve dilbilgisibağlamında ve içsel işleyişleri açısından ele almaya başlarlar. Bu eğilimin bir sonucuolarak yapısalcılık ve post-yapısalcılık gibi eleştiri yöntemleri ortaya çıkmaya başlar.Giderek dili de parçalayarak gelişen bu dilbilimsel eğilim, zamanla üzerine temellendiğigöstergeleri incelemeye ve eleştirmeye başlayıp göstergebilimsel yazınsal eleştiriyioluşturur.Ferdinand de Saussure'ün ortaya attığı gösteren/gösterilen (signifier/signified),dil/söz (langue/parole) gibi kavramların kaynak olduğu, daha sonra gelen dilbilimciler veeleştirmenlerin bu kavramları geliştirmesiyle, kültür alanına giren bütün davranış veuğraşları inceleyen göstergebilim, bugün dünyadaki her çeşit anlamlı bütünü ve insanıkuşatan karmaşık anlatılar evrenini daha iyi anlamamızı sağlayacak bir bilim dalı olarakkarşımıza çıkar.Bu çalışmada öncelikle göstergebilimsel yazınsal eleştirinin oluşumuna,gelişimine ve temel ilkelerine değinilmiş, anlatının yapısal çözümleme yöntemiaçıklanmıştır. Son bölümde ise Gilbert Adair'in Kulenin Anahtarı adlı romanınagöstergebilimsel bir uygulama olarak yer verilmiştir.

Abstract:
Shaped in parallel with the technologic and social developments in theworld, literary criticism obtained a variety especially in the early 20th century.Modernist thinkers and artists who set out with rational purposes adopted the ideaof ?art for the arts? sake?. In other words, in this period, writers and critics startedto analyse the work of art not by external factors as it used to be, but by itsinternal functions, language and linguistic elements of the work. As a result of thistendency, methods such as structuralism and post-structuralism started to appear.This grammatical inclination which gradually developed by dissolving thelanguage, started to study and criticise the signs on which were based and thistrend formed semiotical literary criticism.Semiotics, whose roots date back to Ferdinand de Saussure?s terms such assignifier/signified and langue/parole; reshaped by the contributions of followinglinguists and critics and extended its scope to all cultural attitudes related toculture became a discipline, which helps us to understand every meaningfulstructure and the universe of complex narrations that surround us.In this study, we firstly aimed at giving basic rules of semiotic literarycriticism, its formation and development and explaining the process of structuralanalysis of narrative. In the last part, we employed a semiotic approach to GilbertAdair?s The Key of the Tower.