Bankaların kurumsal kredileri açısından kredi riski yönetimi ve basel-II uygulaması
Credit risk management and basel-II implementation of banks' corporate loans
Yazar: RIDVAN ÇABUKEL
Danışman: PROF.DR. KAMİL BÜYÜKMİRZA
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Bankacılık = Banking ; Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration

Özet:
Basel Bankacılık Denetim Komitesi kredi riskinin ölçülmesinde önemliyenilikler getiren ve operasyonel riski bu hesaplamaya dahil eden Basel-IIstandardı geliştirilmiştir. Bu gelişmenin nedeni, gelişmiş ve gelişmekte olanpek çok ülkenin denetim otoritesi tarafından bankaların sermaye yeterliliğininölçülmesinde riske daha duyarlı bir yöntemin benimsenmesidir. Son yıllarda,Avrupa Birliği bankacılık mevzuatında, temel olarak 2000/12/EC ve1993/6/EC direktifleri, önemli değişiklikler getirmekte ve Türkiye gibi adayülkelerin en geç üyelikle birlikte mevzuatını uyumlaştırmaları gerekmektedir.Türkiye'de bankalar ve denetim otoritesi tarafından Basel-II konusundayoğun bir çalışma yürütülmektedir ve Basel-II'ye geçişe ilişkin bir yol haritasıyayımlanmıştır.Tezde, kredi riski ölçüm yöntemleri kurumsal krediler açısındanaçıklanmıştır. Daha sonra, Basel-II'nin ilgili hükümleri değerlendirilmiştir.Kredi riskine ilişkin veri kaynaklarının yetersiz olması çalışmayısınırlandırmıştır. İMKB'de işlem gören reel sektör firmalarının fiyat verileri vemali tabloları 1997-2003 yıllarına ilişkin temerrüt olasılıklarının (PD) tahminedilmesinde esas alınmıştır. Bu temerrüt olasılıkları esas alınarak birderecelendirme metodolojisi geliştirilmiştir. Temerrüt tanımı esas alınaraktemerrüde düşen firmalar tespit edilmiştir. Modelin doğruluğu test edilmişKabul Edenin Faaliyet Karakteristiği yöntemi kullanılmış ve firmalarınbüyüklükleri ile temerrüt olasılığı arasındaki ilişki incelenmiştir. Ayrıca,sektörel ve genel ekonomi bazında temerrüt olasılığı göstergelerihesaplanmış ve ekonominin döngüsü ile karşılaştırılmıştır. Analize dahiledilen firmaların banka kredileri esas alınarak bir varsayımsal kurumsal krediportföyü oluşturulmuştur. Bu portföy, Basel-I ve Basel-II'nin standart yaklaşımile temel içsel derecelendirmeye dayalı yaklaşım kuralları çerçevesindesermaye yükümlülüğü ve karşılık hesaplaması için esas alınmıştır.

Abstract:
Basel Committee on Banking Supervision has developed and releasedBasel-II standards. These standards change measurement of credit risk andinclude operational risk in calculation of capital adequacy. The reason behindthis development was the fact that supervisors of the most of developed anddeveloping countries accept more risk sensitive approaches to calculatecapital adequacy of banks. In recent years, the European Community hasmade significant changes in its banking legislation, mainly directives of2000/12/EC and 1993/6/EC, and candidate countries such as Turkey arerequired to adopt their legislation at lasted with the membership. Banks andthe regulatory authority in Turkey have been working on Basel-II intensivelyand have announced a road map for the implementation of Basel-IIstandards.In this thesis, alternative techniques of credit risk measurement arediscussed in terms of corporate portfolios. Then, related provisions of Basel-IIare addressed. The lack of adequate data limited the range of the study. Ifocus on price data and financial tables of reel sector companies listed inIstanbul Stock Exchange to estimate the probability of default (PD) during1997-2003. A rating methodology is developed based on the estimatedprobability of default. Defaulted firms are determined by using our definitionof default. The method of Receivers Operating Characteristics is used tovalidate the model, and the relationship between firm sizes and theirprobabilities of default is examined. Furthermore, probability of defaultindicators for each sector and economy in general are calculated andcompared with economic cycles. A hypothetical corporate portfolio isdesigned by using bank loans of the firms included in the analysis. Thisportfolio is, in turn, used to calculate capital requirement and provisionsunder the rules of Basel-I, the standard approach and the fundamentalinternal rating based approach on Basel-II.