Malnütrisyon tanısı ile 2006-2011 yılları arasında hastanede yatırılarak takip ve tedavi edilen beş yaş altındaki hastaların retrospektif değerlendirilmesi
A retrospective evaluation of hospitalized children under five years of age with malnutrition between 2006 and 2011
Yazar: DİLEK KAÇAR
Danışman: DR. PELİN ZORLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dr. Sami Ulus Çocuk Sağl. ve Has. Eğt. ve Arş. Hast. / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Çocuklar = Children

Özet:
Protein ve enerji yetersizliği sonucu normal büyümenin duraklaması şeklinde bulgu veren ve çoğunlukla diğer besin öğelerinin eksikliklerinin de eşlik ettiği patolojik bir tablo olan protein enerji malnütrisyonu (PEM) en sık erken çocukluk döneminde görülür. Protein enerji malnütrisyonuna komplikasyonların eşlik ettiği ağır olgular hastanede tedavi edilmelidir. 
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada üçüncü basamak sağlık hizmeti veren Dr. Sami Ulus Kadın Doğum, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesi'nde Mayıs 2006-Mayıs 2011 yılları arasında yatırılarak tedavi edilen 5 yaş altındaki 118 PEM'li hastanın izlemleri geniş bir yelpazede retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Hastaların beslenme durumlarını belirlemek için kullanılan z-skorları 2006 Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) büyüme standartlarına göre hesaplanmıştır. 
Bulgular: Çalışmada ortanca tanı yaşı 5 ay, kız/erkek oranı 1/1,3 olarak bulunmuştur. Ortalama yaşa göre ağırlık z-skoru -4,31±1,29, ortalama boya göre ağırlık z-skoru -3,15 ±1,77, ortalama yaşa göre boy z-skoru -3,28 ±2,00 olarak saptanmıştır. Çalışma grubunda doğum öncesi bakım, sağlık kuruluşunda doğum ve aşılanma oranları toplumdan düşük; prematürite ve düşük doğum ağırlığı toplumdan yüksek oranda bulunmuştur. Hastaların anne sütü alım oranları ve süreleri Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması 2008 (TNSA 2008)'de bildirilen oran ve sürelerden düşük bulunmuştur. En sık rastlanan enfeksiyon %21,1'lik oranla pnömoni olarak saptanırken; üriner sistem enfeksiyonlarının da toplumdan daha sık ve farklı etken dağılımı ile geliştiği görülmüştür. Ortalama hastanede yatış süresi 14,4±9,5 gün olarak saptanmış ve akut malnütrisyonun ağırlığıyla hastanede yatış süresinin uzadığı gösterilmiştir. Mortalite oranı %4,2 olarak bulunmuş, ölen hastalarda kronik malnütrisyonun daha ağır olduğu görülmüştür.
Sonuç: Genellikle protein ve enerji yetersizliği sonucunda ortaya çıksa da hastalıkların seyri sırasında da PEM gelişebilir. Bu bağlamda hastaneye başvuran her hastanın beslenme durumunu değerlendirmek ve gerekli müdahalelerde bulunmak tüm çocuk hekimlerinin görevidir. Yatırılarak izlenen PEM'li hastaları değerlendirdiğimiz çalışmamızın klinik yaklaşımımıza ışık tutacağı düşüncesindeyiz.

Abstract:
Protein Energy Malnutrition (PEM), a pathological table, which is seen as protein and energy deficiency that is often accompanied with other nutrient deficiencies, is mostly seen at early childhood. Severe PEM cases which complications accompany must be treated at hospital.
	Material and Method: In this study, 118 malnourished patient under 5 years of age which had been treated at Dr. Sami Ulus Maternity and Children's Health and Diseases Training and Research Hospital between May 2006 – May 2011 were evaluated retrospectively in a wide perspective. Z-scores that are used to determine nutrition state of the patients were calculated according to 2006 World Health Organization (WHO) growth standards.
	Results: In the study, median patient age was 5 months and girls/boys ratio was 1/1,3. The mean z-score of weight for age was  calculated as -4,31±1,29, the mean z-score of weight for height was calculated as -3,15 ±1,77, the mean z-score of height for age was calculated as -3,28 ±2,00. In the study group; the ratios of prenatal care, hospitalized birth and vaccination were found lower than community averages, ratios of prematurity and low birth weight were found higher than community averages. Patients' breastfeeding ratios and durations were found lower than that reported in Turkey Population and Health Study 2008 (TNSA 2008) ratios and durations. In our patient group pnemonia has been found to be the most common infection with 21,1%. Also urinary tract infections were seen to occur higher than community averages, with different agent distiribution. Mean hospitalization duration was calculated as 14,4±9,5 days and it was shown that hospitalization duration increased by the severity of acute malnutrition. The mortality rate was found as 4,2% and is seen that chronic malnutrition was more severe for patients who died.
	Conclusion: Protein energy malnutrition usually develops at the basis of protein and energy deficiency, whereas it can develop during the course of illnesses. In this context, it is pediatrician's duty to evaluate nutritional state of every patient that applies to the hospital and perform necessary interventions. We think that our study that we evaluated hospitalized PEM patients will shine a light on our clinical approach.