Farklı ekim sıklıklarının soya fasulyesi çeşitlerinin ot verimi ve kalitesi üzerine etkileri
Effects of different planting densities on forage yield and quality of some soybean (Glycine max merrill.) cultivars
Yazar: BEKİR KEDİLİOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GAMZE BAYRAM
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı / Çayır Mera ve Yem Bitkileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Araştırmanın amacı, Tokat şartlarında farklı ekim sıklıklarının (8, 10 ve 12 kg/da) bazı soya fasulyesi (Glycine max L.) çeşitlerinin (Adasoy, Cinsoy, Mersoy, Nazlıcan, Türksoy, Umut 2002, Yemsoy ve Yeşilsoy) ot verim ve kalitesi üzerine etkisini belirlemektir. Deneme, Tesadüf Bloklarında Bölünmüş Parseller Deneme Desenine göre üç tekrarlamalı olarak Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tarımsal Araştırma ve Uygulama Merkezi arazisinde 2021 yılında yürütülmüştür. Araştırmada soya fasulyesinin bitki boyu, sap çapı, yan dal sayısı, yaprak oranı, sap oranı, yeşil ot verimi, kuru ot verimi, ham protein oranı, ham protein verimi, NDF ve ADF oranı incelenmiştir. Ekim sıklığı x çeşit interaksiyonlarına bakılarak değerlendirme yapıldığında, bitki boyu 88.9-132.4 cm, sap çapı 6.8-13.6 mm, yan dal sayısı ise 3.9-14.3 adet, yaprak oranı %34.4-47.2, sap oranı %35.8-45.5, yeşil ot verimi 4323.2-6800.2 kg/da, kuru ot verimi 1280.2-2323.7 kg/da, ham protein oranı %14.02-20.84, ham protein verimi 214.7-452.8 kg/da, NDF oranı %32.25-39.86 ve ADF oranı %27.19-34.69 arasında değişmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, Yemsoy çeşidi diğer çeşitlere göre daha iyi performans göstermiş, verimli ve kaliteli ot elde etmek için bu çeşidin 12 kg/da ekim sıklığında ekilmesi gerektiği kanısına varılmıştır.

Abstract:
The aim of the research is to determine the effects of different planting densities (8, 10 and 12 kg/da) on the forage yield and quality of some soybean (Glycine max L.) cultivars (Adasoy, Cinsoy, Mersoy, Nazlıcan, Türksoy, Umut 2002, Yemsoy and Yeşilsoy) in Tokat conditions. The experiment was conducted in 2021 in the field of Tokat Gaziosmanpaşa University Agricultural Research and Application Center according to the split plots design in randomized blocks with three replications. In the research, plant height, stem diameter, number of side branches, leaf ratio, stem ratio, green herbage yield, dry herbage yield, crude protein ratio, crude protein yield, NDF and ADF ratios of soybean cultivars were examined. Based on the evulation of planting density x cultivar interaction results, plant height changed between 88.9-132.4 cm, and stem diameter between 6.8-13.6 mm. The number of side branches between 3.9-14.3, leaf ratio between 34.4-47.2%, stem ratio between 35.8-45.5%. According to the data obtained, green forage  yield between 4323.2-6800.2 kg/da, dry forage yield between 1280.2-2323.7 kg/da, crude protein content between 14.02-20.84%, crude protein yield between 214.70-452.80 kg/da. Finally, we observed that NDF content between 32.25-39.86% and ADF content between 27.19-34.69%. According to the results obtained, the Yemsoy cultivar showed better performance than the other cultivars, and it was concluded that this cultivar should be planted at a planting density of 12 kg/da in order to obtain efficient and high-quality grass.