Tiroid göz hastalarında optik koherens tomografi anjiyografi ile optik disk başı ve makula vasküler dansite ve akım alanlarının değerlendirilmesi
Evaluation of optic disc head and macula vascular density and flow field by optical coherence tomography angiography in patients with thyroid eye di̇sease
Yazar: ZEYNEP YILMAZ
Danışman: UZMAN AYŞE BURCU DİRİM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Anjiyografi = Angiography ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Optik disk = Optic disk ; Retina = Retina ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Amaç: İnaktif dönem tiroid göz hastalarında (TGH) optik koherens tomografi anjiyografi (OKTA) ile optik disk başı ve makulada vasküler dansite ve akım alanlarının değerlendirilmesi, ekstraoküler kas (EOK) kalınlığı ile retina ve optik disk damar yoğunluğu arasında ilişki olup olmadığının araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç-yöntem: Bu kesitsel, prospektif, girişimsel olmayan çalışmaya tiroid göz hastalığı tanısı ile takip ettiğimiz 65 hasta ile orbital patolojisi olmayan 65 kişi olmak üzere toplam 130 kişi dahil edildi. OKTA ile retina ve optik disk vasküler dansite (VD) parametreleri değerlendirildi. Makülanın yüzeyel kapiller pleksus (YKP) ve derin kapiller pleksus (DKP) VD ve radyal peripapiller kapiller (RPC) ağdaki damar yoğunluğu verileri analiz edildi. Peripapiller alan retina sinir lifi tabaka (RNFL) kalınlıkları kaydedildi. Manyetik rezonans görüntüleme (MRG) ile medial, lateral, inferior rektus ve süperior kas grubu kalınlığı ölçüldü.
Bulgular: TGH'li hastaların gözlerinde kontrol grubuna göre YKP tüm alan, üst yarı, alt yarı, foveal, parafoveal ve perifoveal bölge VD değerleri anlamlı (p ˂ 0.05) olarak düşük saptandı. Parafoveal bölge YKP üst, alt, temporal ve nazal kadranlarda VD kontrol grubuna göre anlamlı (p ˂ 0.05) olarak düşüktü. TGH hastalarının gözlerinin kontrol grubunun gözlerine göre DKP tüm alan, üst yarı, alt yarı, parafovea ve perifovea bölgelerinde VD değeri anlamlı (p ˂ 0.05) olarak düşüktü. TGH hastalarının ve kontrol grubunun gözlerindeki DKP foveal alan VD ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık gözlenmedi (p=0,061). Parafoveal bölgenin üst, alt, nazal ve temporal kadranlarında DKP VD değeri TGH hastalarında kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşük bulundu. TGH olan gözlerde koryokapillaris akım alanı değeri kontrol grubundaki gözlerden anlamlı olarak düşük bulundu (p=0,049). TGH hastalarının gözünde kontrol grubundaki gözlere göre peripapiller bölgenin alt yarısında VD kontrol grubuna göre yüksek saptandı (p=0,045). EOK kalınlığı ile retina, optik disk, peripapiller alan vasküler dansite ve koroidal akım değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyon gözlenmedi. 
Sonuç: OKTA kullanılarak ölçülen maküler vasküler dansite, TGH olanlarda sağlıklı kontrollere kıyasla anlamlı olarak daha düşük saptandı. OKTA kullanılarak yapılan noninvazif kantitatif retina perfüzyon analizinin TGH'nin takibinde, komplikasyonların yakından izlenmesinde ve erken tedavi kararının alınmasında faydalı olabileceği düşünülmektedir.
Anahtar kelimeler: Manyetik Rezonans Görüntüleme, Optik Koherens Tomografi Anjiyografi, Tiroid göz hastalığı, Vasküler dansite

Abstract:
Objective: To evaluate the vascular density and flow fields in the optic disc head and macula by optical coherence tomography angiography (OCTA) in inactive thyroid eye disease (TED) patients and to investigate whether there is a relationship between extraocular muscle (EOM) thickness and retinal and optic disc vessel density.
Materials-methods: A total of 130 people, 65 of whom were followed up with the diagnosis of TED and 65 healty subjects, were included in this cross-sectional, prospective, non-interventional study. Retinal and optic disc vascular density (VD) parameters were evaluated with OCTA. The VD data of the superficial capillary plexus (SCP) and deep capillary plexus (DCP) of the macula and vascular density in the radial peripapillary capillary (RPC) network were analyzed. Peripapillary area retinal nerve fiber layer (RNFL) thicknesses were recorded. Medial, lateral, inferior rectus, and superior muscle group thickness were measured with magnetic resonance imaging (MRI).
Results: Compared to the control group, the SCP VD values of the whole area, upper half, lower half, foveal, parafoveal and perifoveal region were significantly lower (p ˂ 0.05) in the eyes of the patients with TED. Parafoveal VD was significantly lower in the upper, lower, temporal, and nasal quadrants than in the control group (p < 0.05). The VD value of the eyes of TED patients was significantly lower (p ˂ 0.05) in the DCP whole area, upper half, lower half, parafovea, and perifovea regions compared to the eyes of the control group. No statistically significant difference was observed between the DCP foveal area VD averages in the eyes of TED patients and the control group (p=0.061). DCP VD values in the upper, lower, nasal, and temporal quadrants of the parafoveal region were found to be significantly lower in TED patients compared to the control group. Choriocapillaris flow area value in eyes with TED was found to be significantly lower than eyes in the control group (p=0.049). In the eyes of TED patients, VD was found to be higher in the lower half of the peripapillary region compared to the eyes in the control group (p=0.045). No statistically significant correlation was observed between EOM thickness and retinal, optic disc, peripapillary area vascular density, and choroidal flow values.
Conclusion: Macular vascular density measured using OCTA was found to be significantly lower in TED patients compared to healthy controls. It is thought that noninvasive quantitative retinal perfusion analysis using OCTA may be useful in the follow-up of TGH, close monitoring of complications and early treatment decision.
Key Words: Magnetic Resonance Imaging, Optical Coherence Tomography Angiography, Thyroid eye disease, Vascular density