Eskişehir Beyazaltın köyünde toplulaştırma sonrası su kullanım etkinliğinin belirlenmesi
Determination of water use efficiency after land consolidation in Eski̇şehi̇r Beyazaltın village
Yazar: NAZİME DEMİR
Danışman: PROF. DR. BELGİN ÇAKMAK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki deseni = Crop pattern ; Sulama kooperatifleri = Irrigation cooperatives ; Tarımsal sulama = Agricultural watering

Özet:
Bu çalışmada, arazi toplulaştırması yapılmış Eskişehir İli Beyazaltın Sulama Kooperatifi sulama alanında 2013 ve 2014 yıllarına ilişkin su kullanım etkinliği seçilmiş olan parsellerdeki sulamalar izlenerek değerlendirilmiştir. Araştırma alanında tarla su uygulama randımanı % 75 olarak elde edilmiştir.


Araştırma alanında 2013 ve 2014 yıllarında yetiştirilen arpa, ayçiçeği, buğday, dane mısır, fiğ, silajlık mısır, patates, soğan, şekerpancarı ve yoncanın sulama uygulamaları IRSIS bilgisayar yazılımı ile değerlendirilmiştir.  Değerlendirme sonucu; sulama sayısının ve sulama suyu miktarının optimum sulama koşullarına göre farklı olduğu görülmüştür. Sulamaların yapıldığı her bir tarihte farklılıklar dikkati çekmiştir. Sulama alanında, 2013 ve 2014 yıllarına ilişkin her bir kuyunun hizmet ettiği alan için optimum bitki deseni WinQSB bilgisayar yazılımı ile belirlenmiştir. Buna göre, 2013 yılına ilişkin optimum bitki deseni; % 45 dane mısır, % 25 şekerpancarı, % 10 patates, % 10 soğan, % 5 domates ve % 5 kavundan oluşmaktadır. Net gelirin en fazla olduğu kuyu 537304,80 TL ile 39060 (9) nolu kuyu; en az olduğu kuyu ise 248621,30 TL ile 39055 (4) nolu kuyudur. 2014 yılında ise optimum bitki desenini; % 70 dane mısır, % 10 patates, % 10 soğan, % 5 domates ve % 5 kavun oluşturmaktadır. Net gelirin en fazla olduğu kuyu 39060 (9) nolu kuyu olup, 950532,00 TL; en az olduğu kuyu ise 39055 (4) nolu kuyu olup, 439829,50 TL'dir. 


Sulamada kullanılan elektrik enerjisi bedelleri incelendiğinde; 2014 yılı sulama sezonunda kooperatifin topladığı sulama ücretlerinin fatura tutarından daha fazla olduğu görülmüştür. Kooperatifin saatlik elektrik enerjisi ücreti, sulama kooperatif giderleri ve beklenmeyen masraflar sulama ücretine katıldığı için daha yüksek çıkmıştır. Ayrıca sulamada kullanılan enerji bedelleri ile sulama ücretleri karşılaştırılarak sulama geliri hesaplanmıştır.

Abstract:
In this study, the water use efficiency was evluated for the years 2013 and 2014 in the Eskişehir Province Beyazaltın Village area that land consolidation applied. The field water application efficiency was obtained as 75 % in the research area.


Irrigation applications of barley, sunflower, wheat, corn, vetch, silage maize, potato, onion, sugar beet and clover grown in 2013 and 2014 were evaluated by IRSIS computer software. 
At the end of the evaluation; the number of irrigation and the amount of irrigation water was found to be different from the optimum irrigation conditions. The differences were noticed in each date the irrigation applied. The optimum crop pattern was determined by WinQSB computer software for the area served by each well for 2013 and 2014.Accordingly, the optimum crop pattern was consisted of 45 % grain corn, 25 % sugarbeet, 10 % potatoes, 10 % onion, 5 % tomatoes and 5 % beans for 2013. The best net income is 537304,80 TL from the well 39060 (9); while the least amount is 248621,30 TL from the well 39055 (4).
In 2014, the optimum crop pattern are 70 % grain corn, 10 % potatoes, 10 % onion, 5 % tomatoes and 5% melon. The highest net income is 950532,00 TL from the well 39060 (9); The least net income is 439829,50 TL from the well 39055 (4).


Considering the cost of electric energy used in the irrigation during the 2014 irrigation season, the irrigation fees collected by the cooperative are found to be higher than the invoice. Price of hourly electricity energy is higher at the cooperative because of irrigation cooperative expenses and unexpected costs involved in irrigation fees. In addition, irrigation income is calculated by comparing the irrigation fees with the energy fees used irrigation.