Mekanlarda yeni medya etkisinde grafik iletişim tasarımı ve Kentpark Alışveriş Merkezi için bir uygulama çalışması
Spatial approach to new media in graphic communication design and an applied study for Kentpark Shopping Center
Yazar: SİBEL KONU
Danışman: DOÇ. DR. NAMIK KEMAL SARIKAVAK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Grafik Ana Sanat Dalı / Grafik Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Mimarlık = Architecture ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Alışveriş merkezleri = Shopping centers ; Grafik tasarımı = Graphic design ; Kentpark Alışveriş Merkezi = Kentpark Shopping Center ; Mekan tasarımı = Space design ; Tasarım = Design ; İletişim = Communication

Özet:
Son elli yıldır, özellikle bilgi ve iletisim alanlarını etkileyen ve sayısal teknolojileretemellenen; ancak toplumsal ve bireysel hayatın her kademesinde hissedilen, teknolojikve sosyo-kültürel bir değisim çağı yasanmaktadır. Bu durumun merkezinde konumlananyeni medya kavramı, bu tez çalısmasında, görsel iletisim tasarımı üzerineyoğunlasılarak arastırılır.Öte yandan, son yıllarda gelisen gösterim teknolojileri, yeni medya gösterimlerini,gündelik yasamın her anına ve mekanına tasımaktadır. Önceleri fiziksel mekanı yoksayan sanal ortam, simdilerde fiziksel mekan üzerine katmanlanarak ?sayısallastırılmısfiziksel mekanlar? yaratmaktadır. Dolayısıyla konumlandığı fiziksel mekanın etkisindealgılanan ve bu mekanda devinim halindeki izleyici/kullanıcılara yönelik tasarlanangrafik iletisim araçları önem kazanmaktadır. Bu araçların tasarımında öne çıkan öğeler,tasarım yöntem ve uygulamaları bu tez çalısmasının ana sorunsalını olusturur.Uygulama çalısması için seçilen mekan çesidi, günümüzde kent sosyal yasantısınınodağı haline gelen ve ?yasam merkezi? niteliği edinerek ?sehircik? havasına bürünenalısveris merkezleridir. Çalısma Ankara'daki Kentpark Alısveris Merkezi için tasarlanır.Birinci bölümde, yeni medya kavram ve teknolojilerinin genel bir incelemesi, mevcutliteratür kapsamında yapılmaktadır. Yeni medya ve grafik gösterimlerinin evrim venitelikleri, teknik ve sosyal iliskiler dengesinde iliskilendirilir.Yeni medya kavramının bu tez çalısması kapsamında ele alındığı bakıs yönü, ünlümedya kuramcısı McLuhan`ın izinden giden; Manovich, Bolter ve Lister gibikuramcıların desteklediği söylemlere paralellik göstermektedir. Bunlardan ?her ortamındönüstürülen ve dönüsen bir aracı olduğu? ve ?önceki ortamların yeni medyadadevamlığı ve etkileri? fikirleri üzerine gidilir.?kinci bölümde, mekan ve yeni medya kavramları arasındaki iliski üzerineyoğunlasılmaktadır. Her ortamın bir aracı, -dolayısıyla bir gösterim- olduğu fikrinden yola çıkılarak, gösterim sırasında algılanan mekan kavramları incelenir. Lefebvre'nin,Panofsky'nin ve Manovich'in farklı ortamlarda gösterimler için öne sürdüklerimekansal söylemler arasında bağıntı kurularak, yeni medya mekanı için benzer birsöylem olusturulur, bu yolla yeni medya nesnesinin algı niteliğine dair ipuçlarıaranmaya çalısılır.Bulunan nitelikler çerçevesinde, farklı mekanlarda konumlanacak yeni medya etkisindegrafik iletisimin nasıl ve ne yöntemle tasarlanması gerektiği sorgulanmaktadır. Budoğrultuda ?ölçek? belirteci üzerine temellenen bir tasarım yöntemi öne sürülerek,?ölçek? değiskeninin etkileri arastırılır.Çalısmanın üçüncü bölümünde, alısveris merkezlerine yönelik yeni medya uygulamalarıüzerine arastırmalar verilmekte; ulasılan kuramsal altyapı, örnekler yoluyla somutolarak incelenmektedir.Dördüncü bölümde, önceki bölümlerde elde edilen yöntem ve bulgulardan yararlanan,Kentpark Alısveris Merkezi mekanı için yapılacak bir grafik iletisim tasarımı çalısmasıaktarılmaktadır. Fiziki mekan gözeterek merkez içerisinde konumlandırılan yeni medyaekranlarına yönelik arayüz grafik tasarımları yapılır.

Abstract:
In the last fifty years, a technological and socio-cultural revolution epoch which mostlyaffects the information and communications areas and is mainly based on the digitaltechnologies, is being experienced. However it is also felt at all the levels of social andindividual life. In this thesis, the concept of new media, which is placed at the core ofthis condition, is investigated by focusing on the visual communication design.Moreover, the display technology, developed in recent years, moves the new mediapresentations to the every moment and space of everyday life. The virtual environment,which was initially neglecting the actual/physical space, nowadays constructs a?digitalized physical space? by layering onto the physical space. Therefore, the graphiccommunication tools, which are perceived by the effect of the surrounding physicalspace and which are designed for the spectators/users in mobility and motion, gainimportance. The fundamental problematic of this thesis is the notions to be highlightedin designing those tools, the design methodology and the qualifications.The type of space chosen for the applied study, is shopping centers, which have recentlybeen the focus of urban social life and worn a ?mini-city? identity by obtaining a ?livingcenter? property. The study is made for Kentpark Shopping Center in Ankara, Turkey.What to be examined in the first chapter is a general literature review of new mediaconcepts and technologies. The evolution and the identification of new media and itsgraphic representation are associated with both the technical and the social context.The approach of this thesis to the concept of new media is parallel to the discourses ofthe famous media theorist McLuhan and his followers such as Manovich, Bolter andLister. The main arguments stressed in this study, are that "medium is remediationwhich translates and translated? and that "new media, as a continuation of the others iseffected by the previous media?.The main focus of the second chapter is the relationship between the concepts of spaceand new media. Grounding on the idea that ?any medium is a remediation ? thus arepresentation?, the spatial concepts related in this ?representation? is researched. Byassociating the spatial discourses of Lefebvre, Panofsky and Manovich, who discuss onvariant platforms, a similar discourse for new media space is constructed, and therebythe qualifications of the new media object are determined. Using the framework of thequalifications accessed, it is questioned by which methodology and how the graphiccommunication in new media should be designed for those placed in different spaces. Adesign methodology is introduced which bases on the ?scale? variable as the maindeterminer and the influence of this ?scale? variable is investigated.Third chapter of the thesis is dominated on the new media applications in shoppingcenters. Beginning with the short introduction to the theme of shopping centers, thesamples of new media applications are collected and examined in order to concretize thepresented theoretical frame.Finally, the fourth chapter is the presentation of the applied study -a new media graphicdesign in Kentpark Shopping Center- by making use of the methodology and findingsof the previous chapters. Concerning the physical space they are attached, screens invarying scales are placed in the mall and their interface designs adapted are studied.