Gastrointestinal sistem kanserli hastalarda kardeş kromatid değişimi sıklığı
Sister chromatid exchange frequency in gastrointestinal system cancer patients
Yazar: HAMDİ TANER TURGUT
Danışman: PROF.DR. ERTUĞRUL ERTAŞ
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2007
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery

Özet:
Giriş - Amaç: Kanser sebebi kesin olarak açıklanamamış bir hastalıktır. Genel olarakmultifaktöriyel bir hastalık olarak kabul edilir. Ancak son zamanlarda genetik değişikliklerinkanser etyolojisinde ana neden olduğu ile ilgili çalışmalar bulunmaktadır. Genetik çalışmayöntemlerinden biride kardeş kromatid değişimidir. Çalışmamızda gastrointestinal sistemkanserli hastalarda kardeş kromatid değişimi değişikliklerinin gösterilmesi amaçlandı.Gereç ve Yöntem: Çalışma Mayıs 2005-Haziran 2006 tarihleri arasında DüzceÜniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde tanı konulan ve/veya tedavi edilen 15 gastrointestinalsistem kanserli hasta, 13 hasta yakını ve 15 kontrol grubu olmak üzere toplam 43 olguüzerinde yapılmıştır. Hastalardan Na-heparinli enjektöre 2 ml venöz kan alınarak aynı güngenetik laboratuvarına ulaştırıldı ve sırayla kültür, harvest, yayma ve kardeş kromatiddeğişimi boyama ve analiz işlemleri uygulandı. Sonuçlar yaş, cinsiyet, kardeş kromatiddeğişimi, mitotik indeks, replikasyon indeksi ve sigara içimi açısından değerlendirildi.Bulgular: Ortalama kardeş kromatid değişimi oranları hasta grubunda 16.06, hastayakınları grubunda 5.23 ve kontrol grubunda 3.51 olarak bulundu. Hasta grubu ile hastayakınları ve kontrol grubundaki değişiklik istatistiksel olarak anlamlı idi (p<0,01).Mitotik indeks düzeyi hasta grubunda ortalama 5.4, hasta yakınlarında 7.15 ve kontrolgrubunda 9.0 bulundu. Mitotik indeks düzeyleri arasında hasta grubu değerleri hasta yakınlarıve kontrol grubuna göre anlamlı düşük bulunmuştur (p<0,05, p<0,01).Ortalama replikasyon indeksleri hasta grubunda 1.39, hasta yakınlarında 1.70 vekontrol grubunda 2.04 olarak hesaplandı. Replikasyon indeksleri arasında da hasta grubuolguların değerleri hasta yakınları ve kontrol grubundan anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur(p<0,01). Kardeş kromatid değişimi, mitotik indeks ve replikasyon indeksi değerlerinin yaş,cinsiyet ve sigara içiminden bağımsız olarak değiştiği saptandı.Sonuç: Kardeş kromatid değişimi, gastrointestinal sistem kanseri olan hastalardaoluşmuş DNA hasarının gösterilmesinde anlamlıdır. Ancak sonuçların gerek genetik danışmagerekse hasta yakınlarının risklerin belirlenip takiplerinde kullanılabilmesi için hastayakınlarıyla yapılacak daha geniş katılımlı çalışmalar istatistiksel olarak daha anlamlısonuçlar verebilir. Yapılacak bu çalışmalar sonucunda da bu değişikliklerin risk altındakikişilerin taranmasında veya hastalığın erken tanısında kullanılabilir bir yöntem olduğunudüşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: Kardeş kromatid değişimi, gastrointestinal sistem, kanser

Abstract:
Purpose: Cancer is a disease whose cause has not been identified for certain yet. It isgenerally regarded as a multifactorial disease. However, recent studies have documented thatgenetic alterations are the primary cause of cancer etiology. One of the genetic study methodsis the Sister-Cromatid Exchanges. In our study, we aimed to demonstrate varieties of Sister-Cromatid Exchanges in patients with gastrointestinal carcinoma.Methods: We analyzed data from a cohort of 43 cases; 13 patient?s family members,15 control group and 15 patients with gastrointestinal carcinoma who were diagnosed andreceived treatment in Duzce University Medical School Hospital between May 2005 and June2006. 2 ml blood was collected by Na heparinized enjectors from patients and forwarded thesame day directly to the genetic labratory, and applied successively; culture, harvest, smear,Sister-Cromatid Exchange painting and analyses. We further evaluated the influence of age,sex, Sister-Cromatid Exchange, mithotic index, replication index and smoking on the results.Results: The average Sister-Cromatid Exchange rates were found as 16,06 for patientgroup, 5,23 for patients? family members group, and 3,51 for control group. The changesbetween patient group and the other two groups were statistically meaningful (p<0,01).Mithotic index levels were found as 5,4 for patient group, 7,15 for patient?s familymembers group, 9.0 for control group. Mithotic index values of patient group were found asmeaninfully lower than control group and patient?s family members group (p<0,05, p<0,01).The average replication indexes were calculated 1,39 for patient group, 1,70 forpatients?s family members group, 2,04 for control group. Replication index values of patientgroup cases were found significantly lower than patients?s family members group and controlgroup (p<0,01). Sister-Cromatid Exchange, mithotics index and replication index values wereconfirmed to be differring independant of age, sex and smoking.Conclutions: Sister-Cromatid Exchange is meaningfull in revealing the DNA damagein patients with gastrointestinal carcinoma. However, this study is not sufficient for geneticconsultation and in determining the risk for patients?s family members, futher studies areneeded and may provide meaningful statistical data. We conclude that such further studiesmay provide us a method applicable to early diagnosis of the disease or in scanning the riskypopulationKey Words: Sister-Cromatid Exchange, gastrointestinal system, carcinomas