Resim-iş eğitimi anabilim dalı anasanat atölye (grafik) dersinde öğretim elemanlarının yazı ve tipografi öğretimi uygulamalarına ilişkin görüşleri
The faculties views on the teaching practices of handwriting and typography in graphic studio courses in art education program at the department of fine arts education
Yazar: ŞİRİN BENUĞUR TUFAN
Danışman: PROF. OYA KINIKLI
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Resim Bölümü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Grafik tasarımı eğitimi = Graphic design education ; Sanat eğitimi = Art education ; Tipografi = Typography

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı öğretim elemanlarının Atölye (Grafik) derslerinde tipografi eğitimine yönelik uygulamalarını, tipografi eğitimindeki gereksinimlerini ve İnternet temelli tipografi öğretimine ilişkin görüşlerini belirlemektir. Araştırmada tarama modeli kapsamında yöntem çeşitlemesinden yararlanılmıştır. Hazırlanan anket, 24 üniversitenin Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı'nda Anasanat Atölye (grafik) dersini veren ya da vermiş olan toplam 45 öğretim elemanına 2007?2008 öğretim yılının bahar döneminde uygulanmıştır. Araştırmanın diğer aşamasında çalışma evreninden 7 öğretim elemanıyla yarı yapılandırılmış görüşme gerçekleştirilmiştir. Nicel ve nitel veriler çözümlenerek elde edilen bulgular tanımlanmış ve yorumlanmıştır. Araştırmada şu sonuçlara ulaşılmıştır:Öğretim elemanları tipografi eğitiminin, sanat eğitimcisi yetiştirmede çok önemli ve gerekli olduğunu belirtmişlerdir. Öğretim elemanlarının tipografi öğretimini planlarken farklı konu ve tekniklerden yararlanılarak uygulama yapılmasına, kuramsal bilgi vermeye, proje çalışmaları yaptırmaya, örneklerle konuyu açıklamaya, çeşitli öğretim yöntem ve tekniklerinden yararlanmaya, tipografi öğretimini desteklemeye yönelik çeşitli etkinlikler gerçekleştirmeye önem verdikleri anlaşılmıştır. Öğretim elemanları öğrenci çalışmalarını değerlendirmede yaratıcılığa, özgünlüğe ve yazı karakteri seçimine önem vermektedirler. Öğretim elemanlarının tipografi konularının öğretiminde öncelikle öğrenciden kaynaklanan, tipografi ile ilgili kaynak kitap yetersizliğinden ve ders saati süresinin yetersizliğinden kaynaklanan sorunlar yaşadıkları sonucuna ulaşılmıştır. Yazı dersinin tipografi öğretimine temel oluşturacağını ifade eden öğretim elemanları, Yazı dersinin içeriğinin alan uzmanları tarafından tipografi öğretimini destekleyecek biçimde zenginleştirilmesine, ders süresinin arttırılmasına ve tipografi dersleriyle desteklenmesine yönelik önerilerde bulunmuşlardır. Öğretim elemanlarının büyük bir çoğunluğu tipografi konularının öğretiminde İnternetten yararlanılabileceğini belirtmişlerdir. Öğretim materyali olarak kullanılacak Web sitesinin içeriğinde tipografi temel bilgisine yönelik kuramsal bilgilerin, örnek çalışmaların, değerlendirme yapılabilecek sınavların, kaynakların ve tipografi sözlüğünün olması gerektiği yönünde önerilerde bulunmuşlardır.

Abstract:
The purpose of the present study is to determine the views of the faculties Department of Fine Arts Education related to the teaching practices of typography in graphic studio courses, their needs in typography instruction, and web based typography instruction. The participants of the present study are 45 faculties, who are taught or currently teaching graphic studio courses in Arts and Crafts Education Program in Departments of Fine Arts Education at 24 different universities. Within the framework of survey method, a triangulation method is used in order to gather data of the study. The participants are asked to reflect their views through a questionnaire in 2007 ? 2008 academic year. In addition to the questionnaire, semi-structured interviews were held with 7 faculties among the participants of the study. The findings of the study, which were obtained through the analysis of qualitative and quantitative data, were defined and interpreted. Following findings outstand as a result of the study:The participants stated that typography instruction is essential and important in training the students in Arts Education. It is observed that, the faculties assigned importance to the utilization of various activities that fosters typography training such as making use of various approaches and techniques in teaching, preparing project works, exemplifying the issues, providing theoretical background, and practicing through various themes and techniques during planning. In terms of assessment, the faculties pay attention to the creativity, originality and selection of the typographic characters. In terms of the obstacles that the faculties faced, student oriented problems, the insufficiency sources related to the typography training, and lack of enough time for the courses were reported by the participants.Advocating the fundamental role of handwriting in typography training, most of the faculties suggested that the content of the handwriting courses should be enhanced by the field experts so as to strengthen the typography instructions, besides increasing the course hours and strengthen it with typography courses. Most of the faculties expressed that they could make use of the internet while teaching the typography issues. The participants also suggested that, the web page which might accompany the course as a supplementary material should include theoretical information about the basic typography, sample works, samples for assessments and glossary for the typography.