Temizlik çalışanlarında küçük hava yolu etkilenmesinin impuls osilometri(IOS) ile değerlendirilmesi
Assessment of small airways by impuls oscillometry in hospital cleaning staff
Yazar: BETÜL GÜLTEKİN
Danışman: PROF. DR. BİLUN GEMİCİOĞLU ; DR. NEJDİYE GÜNGÖRDÜ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Göğüs Hastalıkları ve Tüberküloz Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Teşhis teknikleri-solunum sistemi = Diagnostic techniques-respiratory system

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Temizlik çalışanlarında, temizlik ürünlerine maruziyet sonrası solunum semptomlarının ortaya çıktığı ve hava yollarının etkilendiği bilinmektedir. Impuls osilometri (IOS) Spirometri değerleri normalken dahi küçük havayolu hastalığını saptayabilmektedir. Bu çalışmada temizlik çalışanlarında impuls osilometri ile küçük hava yollarındaki patolojilerin erken dönemde saptanması amaçlamıştır.
YÖNTEM: Eylül-Aralık 2022 tarihleri arasında Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi'nde çalışmakta olan 121(56 kadın, 65 erkek) temizlik çalışanı ve kimyasal madde maruziyeti olmayan 123(64 kadın, 59 erkek)  kontrolün dahil edildiği kesitsel bir gerçek yaşam çalışmasıdır. Katılımcıların demografik verileri, spirometri ve IOS değerleri kaydedildi. Katılımcılara Whoqol Bref Yaşam Kalitesi ölçeği uygulandı ve elde edilen veriler istatistiksel olarak analiz edildi. 
BULGULAR: Gruplar arasında yaş, cinsiyet, sigara öyküsü açısından anlamlı farklılık yoktur (p>0.05). Temizlik çalışanlarının IOS ile saptanan havayolu hastalığı ilişkili ölçümleri (R5%, R20%, R5-20%, X20%, AX,fres) istatistiksel anlamlı yüksek saptandı. Temizlik çalışanlarının FEV1/FVC, PEF ortalama değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel açıdan anlamlı ve düşüktür. Temizlik çalışanlarının MMEF, FEF25, FEF75 değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel açıdan anlamlı ve düşüktür.(<0,001) Temizlik çalışanlarının impuls osilometri ve WHOQOL-BREF ölçeği verilerini karşılaştırıldığında R5, X5, AX ve VT değerindeki düşüklüğün, bedensel iyilik algısını negatif yönde etkilediğini saptandı. Temizlik çalışanlarındaki X5 değerinin ruhsal iyilik algını etkilediği saptandı.
SONUÇ: Temizlik çalışanlarında kimyasal inhalasyonu sonucu küçük hava yolu hastalığı yaygın olup havayolu hastalıklarının erken dönemde saptanmasında IOS kullanılabilir.

Abstract:
Aim: It is known that in cleaning staff, respiratory symptoms appear after exposure to cleaning products and the airways are affected. Impulse oscillometry (IOS) can detect small airway disease even when spirometry values are normal. In this study, it was aimed to detect pathologies in small airways in the early period with impulse oscilometry (IOS) in cleaning stuff.
Method: It is a cross-sectional real-life study involving 121(56 Female, 65 Male)  hospital cleaning staff and a control group of 123(64 Female, 59 Male)  office workers without chemical exposure. Demographic data, spirometry and IOS measures of the participants was recorded and the results were statistically analysed.
Results: There were no difference between groups regarding their age, gender, smoking history (p>0.05) It was found that the R5%, R20%, R5-20%, X20%, AX, Fres values of cleaning staff were higher compared with the control group (p<0.05) The mean values of FEV1/FVC, PEF of the cleaning workers are statistically significant and lower than the control group. The MMEF, FEF25, FEF75 values of the cleaning workers are statistically significant and lower than the control group. (<0.001) When the impulse oscillometry and WHOQOL-BREF scale data of the cleaning workers were compared, it was found that the low R5, X5, AX, VT values negatively affected the perception of bodily well-being. It was determined that the X5 value in cleaning workers affected the perception of mental well-being.
Conclusion: Small airway disease as a result of chemical inhalation is common in cleaning workers and IOS can be used to detect airway diseases in the early period.