Yeraltı kömür ocaklarında havalandırmaya yönelik Türk maden mevzuatının gelişmiş ülkelerin maden mevzuatı ile karşılaştırılması
Comparison of Turkish mining legislation for ventilation in underground coal mines with the mining legislation of developed countries
Yazar: AYBİKE BAŞDOĞAN
Danışman: PROF. DR. KEMAL BARIŞ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Türkiye'de bulunan yeraltı kömür ocaklarında havalandırmaya bağlı nedenlerle oluşan ölümlü 
kaza sayıları tek başına dünya ile yarışır konumdadır. 2010-2022 yılları arasında havalandırma 
kaynaklı oluşan kazalarda hayatını kaybedenlerin sayısı 415'tir. Türkiye'de yeraltı kömür 
ocaklarında yaşanan havalandırma kaynaklı kazaların azaltılmasına yönelik olarak, özellikle 
2014 yılında Soma'da yaşanan ve 301 madencinin hayatını kaybettiği kazadan sonra, kapsamlı 
mevzuat değişiklikleri yapılmış olsa da bu değişikliklerin bu tür kazaların önlenmesinde etkili 
olmadığı açıktır. 
Bir ülkede gerçekleştirilen maden faaliyetlerinin tümü; o ülkedeki yasa ve yönetmeliklerden 
oluşan, uygulanacak mühendislik yöntemleri hakkında bilgi sağlayan, iş sağlığı ve güvenliği, 
enerji, su ve arazi kullanımı, çevre gibi daha birçok konuda hüküm sağlayan, bilimsel ve 
günümüz teknolojik koşullarına uyum sağlayan maddelerle anlatılan bir maden mevzuatı 
iv
ÖZET (devam ediyor)
kapsamında yürütülmektedir. Dolayısıyla, maden mevzuatı kapsamı ve içeriğinin bilimsel 
olmasıyla birlikte anlaşılabilir, eksiksiz olması ve net ifadeler içermesi büyük önem arz 
etmektedir. 
Bu kapsamda bu çalışma, ülkemizde bulunan yeraltı kömür ocaklarının havalandırılmasına 
yönelik uygulanan maden mevzuatının ABD ve Avustralya gibi gelişmiş ülkelerdeki 
madencilik mevzuatları ile karşılaştırılmasını amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında ülkemiz, 
ABD ve Avustralya'da mevcut durumda geçerli madencilik mevzuatlarında kömür ocaklarının 
havalandırılmasına yönelik maddeler incelenmiş ve ülkemizde uygulanan mevzuatla 
karşılaştırılmıştır.

Abstract:
The number of fatal accidents caused by ventilation-related reasons in underground coal mines 
in Turkey rivals the world alone. The number of people who lost their lives in ventilation-related 
accidents between 2010 and 2022 is 415. Although comprehensive legislative changes have 
been made to reduce ventilation-related accidents in underground coal mines in Turkey, 
especially after the accident in Soma in 2014 in which 301 miners lost their lives, it is clear that 
these changes are not effective in preventing such accidents.
All mining activities carried out in a country; It is carried out within the scope of a mining 
legislation that consists of the laws and regulations in that country, provides information about 
the engineering methods to be applied, provides provisions on many other issues such as 
occupational health and safety, energy, water and land use, environment, and is explained 
vi
ABSTRACT (continued)
with articles that adapt to scientific and today's technological conditions. Therefore, it is of great 
importance that the scope and content of mining legislation be scientific, understandable, 
complete and contain clear expressions.
In this context, this study examines the differences in the mining legislation applied for the 
ventilation of underground coal mines in our country, in developed countries such as the USA 
and Australia.
It aims to compare it with mining legislation. Within the scope of the study, the articles 
regarding the ventilation of coal mines in the current mining legislation in our country, USA 
and Australia were carefully examined and compared with the legislation implemented in our 
country