Akıllı telefonların tasarımda sürdürülebilirlik ilkesi üzerinden incelenmesi
Investigation of smart phones through the sustainability principle in design
Yazar: DOĞA İMAMOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESİN DÜZAKIN
Marmara Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Endüstri Ürünleri Tasarımı Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Endüstri Ürünleri Tasarımı = Industrial Design

Özet:
Bu çalışma, akıllı telefon kullanımının yaygınlaşmasının ve tüketiminin hızlanmasının neden olduğu ekolojik zararları tasarımda sürdürülebilirlik ilkesi üzerinden incelemeyi hedeflemiştir. Konu seçimi ile, akıllı telefonların çevreye olumsuz etkileri vurgulamak, sürdürülebilir akıllı telefon tasarımı hakkında tüketici, üretici ve tasarımcıları bilgilendirmek ve bu konu ile ilgili ileride yapılacak çalışmalara temel oluşturmak amaçlanmıştır.
Akıllı telefonlar sürdürülebilirlik ilkesi üzerinden yaşam döngüsü, çevresel yaşam döngüsü, elektronik atık ve bilgi iletişim sistemi olarak 4 başlık altında değerlendirilmiştir. Farklı akıllı telefon modellerinin yaşam döngüsü aşamalarının küresel ısıtma potansiyeli araştırılmıştır ve bu durumun, elektronik atık sayısı, karbon salımı artışına, doğal kaynakların azalmasına, su ve hava kirliliğine etkisi vurgulanmıştır. Akıllı telefonlar elektronik atık olarak ele alınarak, içerdikleri değerli elementler ve zararlı maddeler analiz edilmiştir. Akıllı telefonların geri kazanımları sonucunda elde edilecek ekolojik ve ekonomik kazancın yüksek potansiyele sahip olduğu tespit edilmiştir. Bilgi ve iletişim teknolojilerinin karbon ayak izinin artışında, akıllı telefonlardaki ağ kullanımının yüksek etkisi belirlenmiştir. Bu çalışma dahilinde yapılan ankette, tüketicilerin akıllı telefon deneyimlerine
yönelik veriler toplanmış ve incelenmiştir. Tüketici anketi ile akıllı telefon kullanımı, seçimi, kullanımında yaşanılan problemler, akıllı telefonun kullanım ömrü sonu değerlendirilme şekilleri hakkında bulgu toplamak ve bu süreçlerde katılımcıların ekolojik etkiyi önemseme oranını belirlemek amaçlanmıştır. Çalışmada toplanan veriler ve yapılan analizler sonucu akıllı telefonların üretim sürecinde oluşan ekolojik zararları minimize etmeye ve akıllı telefonların kullanım ömrünü arttırmaya yönelik sürdürülebilirlik ilkeleri doğrultusunda uygulanabilir, yol gösterici iyileştirmeler önerilmiştir.

Abstract:
This study aimed to examine the ecological damages caused by widespread use of smart phones and the acceleration of consumption on the principle of sustainability in design. With the subject selection, it is aimed to emphasize the negative effects of smartphones, to inform consumers, manufacturers and designers about sustainable
smartphone design and to form a basis for future studies on this subject. Smartphones have been evaluated under 4 headings as life cycle, environmental life cycle, electronic waste and information communication system on
the sustainability principle. The life cycle stages of different model smartphones have been investigated and this effect has been emphasized on the increase in the number of electronic waste, carbon emission, decrease in natural resources, water and air pollution. Smart phones are handled as electronic waste, the valuable elements and
harmful substances they contain are analyzed. It has been determined that the ecological and economic gain to be obtained as consequence of the recycling of smart phones has high potential. The high impact of network usage on smartphones has been determined in the increase of the carbon footprint of information and communication
technologies. In the survey conducted within this study, on the smartphone experiences of consumers were collected and analyzed. With the consumer survey, it was aimed to collect findings about the usage, selection, problems experienced in the use of the smart phone, and the ways in which the smartphone is evaluated at the end of its life, and to determine the ratio of the participants to care about the ecological impact in these processes. According to the data collected and the analyzes made in the study, practical and guiding improvements have been proposed on sustainability principles aimed at minimizing the ecological damages that occur in the production process of smartphones and to increase the lifetime of smartphones.