Acil serviste akut koroner sendrom tanısı alan hastalarda risk faktörleri ile monosit/HDL oranının ve troponin-T düzeylerinin mortalite açısından değerlendirilmesi
Acute coronary syndrome in emergency department risk factors in patients with diagnosis monocite/HDL ratio and evaluation of troponin-T levels in terms of mortality
Yazar: ŞULE SÜRÜCÜ AKAR
Danışman: DOÇ. DR. ERTUĞRUL ALTINBİLEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı / Kardiyoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kolesterol-HDL = Cholesterol-HDL ; Miyokard enfarktüsü = Myocardial infarction ; Monositler = Monocytes ; Mortalite = Mortality ; Risk faktörleri = Risk factors ; Troponin = Troponin

Özet:
Amaç: Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre iskemik kalp hastalıkları, tüm ölüm sebepleri arasında cinsiyet ayrımı olmaksızın birinci sırada yer alır. Hiperlipidemi ateroskleroz için ana risk faktörüdür. Düşük dansiteli lipoprotein seviyesi azaldıkça, yüksek dansiteli lipoprotein seviyesi yükseldikçe ateroskleroz riski düşer. Ateroskleroz patogenezinde monositler endotelden geçerek makrofaja dönüşürler. Makrofajlar okside düşük dansiteli lipoprotein ile etkileşirler ve köpük hücreleri oluşur. Hayatın ilk yıllarında başlayan bu süreç ilerleyen yıllarda ateroskleroz gelişiminde önem taşımaktadır. Kardiyak troponinler miyokard hasarının oldukça spesifik bir biyobelirtecidir. Çalışmamızda, troponin, monosit ve yüksek dansiteli lipoproteinin mortaliteyi öngörmedeki değerini göstermeyi amaçladık. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız 01.01.2018- 01.01.2019 tarihleri arasında Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servis'inde akut koroner sendrom tanısı alan 249 hasta dahil edilerek retrospektif olarak gerçekleştirildi.  Hastaların klinik olarak demografik verileri, akut koroner sendrom tipleri, elektrokardiyografi sonuçları, laboratuvar bulguları, koroner anjiografi sonuçları ve klinik sonlanımları hasta takip formuna kaydedildi.
Bulgular: Çalışmaya 249 hasta dahil edildi. Hastalar demografik özellikleri açısından değerlendirildi yaş ortalaması 58.6±12.6, cinsiyet dağılımında ise  %79.5'i erkekti hasta idi.  En sık görülen kronik hastalık %69.1 ile hipertansiyon olarak saptandı. Hastaları akut koroner sendrom alt tipleri açısından baktığımızda %56.6 STEMİ, %43.4 hastada NSTEMİ saptandı. Laboratuvar bulguları monosit ortalaması 0.7±0.3, HDL ortalaması 41.7±9.7, monosit/HDL 0.016±0.008 monosit/non HDL oranı 0.005±0.003 olarak saptandı. STEMİ grubunda hastaların yaş ortalaması NSTEMİ grubundan anlamlı olarak daha düşüktü (p<0,05). STEMİ ve NSTEMİ grubunda HDL değeri anlamlı farklılık göstermemiştir (p> 0.05). STEMİ grubunda monosit, LDL, monosit/HDL, monosit/Non HDL oranları ve laktat NSTEMİ grubundan anlamlı olarak daha yüksekti (p<0,05).  STEMİ ve NSTEMİ grubunda TG değeri, troponin değeri anlamlı farklılık göstermemiştir (p>0.05). Tek değişkenli modelde STEMİ ve NSTEMİ hastalarını ayırmada yaş, koroner arter hastalığı, monosit, LDL ve laktat değerlerinin anlamlı etkinliği gözlenmiştir (p<0.05). Çok değişkenli modelde STEMİ ve NSTEMİ hastaları ayırmada monosit, laktat ve koroner arter hastalığı anlamlı-bağımsız etkinliği gözlenmiştir (p<0.05). Mortalite oranı %16.9, STEMİ grubunda bir aylık mortalite oranı NSTEMİ grubundan anlamlı olarak daha düşüktü (p<0.05). Mortalite olan grupta hastaların yaşı mortalite olmayan gruptan anlamlı olarak daha yüksekti (p<0,05). Mortalite olan ve olmayan grupta hastaların cinsiyet dağılımı, monosit, HDL, kolesterol, LDL, monosit / HDL, monosit/non HDL oranı ve laktat değeri anlamlı farklılık göstermemiştir (p>0.05). Mortalite olan grupta TG değeri mortalite olmayan gruptan anlmalı (p<0.05) olarak daha düşüktü. Mortalite olan grupta troponin değeri mortalite olmayan gruptan anlamlı olarak daha yüksekti (p<0.05). 
Tek değişkenli modelde mortalite olan hastaları öngörmede yaş, ek hastalık ve tanının (STEMİ, NSTEMİ) anlamlı etkinliği gözlenmiştir (p<0.05). Çok değişkenli indirgenmiş modelde mortalite olan hastaları öngörmede yaşın anlamlı-bağımsız etkinliği gözlenmiştir (p<0.05).
Sonuç: STEMİ grubunda monosit, monosit/HDL oranı NSTEMİ grubuna göre daha yüksek olduğu, fakat bu parametrelerin mortaliteyi öngörmede anlamlı olmadığı gösterildi.

Abstract:
Introduction: According to the World Health Organization data, ischemic heart disease is at the first place among all causes of death, regardless of gender. Hyperlipidemia is the main risk factor for atherosclerosis. The decrease in the low-density lipoprotein level and the increase in the high-density lipoprotein level lower the risk for atherosclerosis. In the pathogenesis of atherosclerosis, monocytes pass through the endothelium and become macrophages. Macrophages interact with oxidized low-density lipoprotein and foam cells are formed. This process begins in the first years of life and has an important role in the development of atherosclerosis through all life. Cardiac troponins are a highly specific biomarker of myocardial injury. In our study, we aimed to show the value of troponin, monocytes and high-density lipoprotein in predicting mortality.
Materials and Methods: Our study was carried out retrospectively by including 249 patients diagnosed with acute coronary syndrome in Şişli Hamidiye Etfal Training and Research Hospital Emergency Service between 01.01.2018 and 01.01.2019. The clinical demographic data, types of coronary syndromes, laboratory findings, results of coronary angiographies and clinical outcomes of all patients were recorded in the follow-up forms. 
Findings: 249 patients were included in the study. The patients were evaluated in terms of demographic characteristics, mean age was 58.6±12.6 years, and in gender distribution, 79.5% of the patients were male. The most common chronic disease was found to be hypertension with 69.1%. When we listed the patients in terms of acute coronary syndrome subtypes, STEMI was found in 56.6% and NSTEMI in 43.4% of all patients. Laboratory findings revealed that monocytes average value as 0.7±0.3, HDL average value as 41.7±9.7, monocyte/HDL ratio as 0.016±0.008 and monocyte/non HDL ratio as 0.005±0.003. The mean age of the patients in the STEMI group was significantly lower than that of the NSTEMI group (p<0.05). There was no significant difference in HDL values in both STEMI and NSTEMI groups (p> 0.05). Monocyte, LDL, monocyte/HDL, monocyte/Non HDL ratios and lactate were significantly higher in the STEMI group compared to the NSTEMI group (p<0.05). Triglyceride and troponin values did not differ significantly in STEMI and NSTEMI groups (p > 0.05). In the univariate model, significant effectiveness of age, coronary artery disease, monocytes, LDL and lactate values was detected in separating patients with STEMI and NSTEMI (p<0.05). In the multivariate model, significant-independent efficacy of monocytes, lactate and Coronary artery disease was detected in differentiating STEMI and NSTEMI patients (p<0.05). The mortality rate was 16.9%, and the one-month mortality rate in the STEMI group was significantly lower than in the NSTEMI group (p< 0.05). The age of the patients in the mortality group was significantly higher than the non-mortality group (p<0.05). Gender distribution, monocytes, HDL, cholesterol, LDL monocytes/Hdl, monocyte/non HDL ratio and lactate values showed no significant difference in the group with and without mortality (p > 0.05). The Triglyceride value in the mortality group was significantly lower than the non-mortality group (p<0.05). Troponin value was significantly higher in the mortality group compared to the non-mortality group (p<0.05). Age, comorbidity and diagnosis (STEMI, NSTEMI) has a significant efficiency in predicting patients with mortality in the univariate model (p<0.05). Age has a significant-independent efficacy in predicting patients with mortality in the multivariate reduced model (p<0.05). 
Results: It was shown that the monocyte and monocyte/HDL ratio were higher in the STEMI group compare to NSTEMI group; however these parameters has no significant impact in predicting mortality.