Açık teknik septorinoplasti yapılan olgularda hasta memnuniyetinin değerlendirilmesi
Evaluation of patient satisfaction in open technique septorhinoplasty
Yazar: ENGİN BAŞER
Danışman: DOÇ. DR. FAHRETTİN YILMAZ
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)

Özet:
Amaç:Bu çalışma açık teknik septorinoplasti yapılan olgularda, postoperatif dönemde yapılan Nasal Obstruction Symptom Evaluation (NOSE), Rhinoplasty Outcomes Evaluation (ROE) ve Vizuel Analog Skala (VAS) ile hasta memnuniyetinin değerlendirilmesi, kullandığımız formların birbiriyle olan ilişkisinin saptanması ve bu formların estetik nazal cerrahide güvenilirliğinin ve kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır.Gereç- Yöntem:Bu çalışma Ocak 2008 - Ocak 2011 tarihleri arasında Vakıf Gureba Eğitim ve Araştırma Hastanesi 1. Kulak, Burun ve Boğaz Hastalıkları Kliniği ve Bezmialem Vakıf Üniversitesi Kulak, Burun ve Boğaz Hastalıkları Anabilim Dalı'nda burundan nefes alma zorluğu ve nazal deformite nedeniyle açık septorinoplasti uygulanan 45 olgu üzerinde yapılmıştır. Olguların yaşları 18 ile 61 arasında değişmekte olup, ortalaması 31,62±31,00 yıldır. Cinsiyetlere göre dağılıma bakıldığında; olguların %35,6'sı (n=16) kadın, %64,4'ü (n=29) erkektir. Ameliyat sonrası takip süresi 6 ile 30 ay arasında değişmekte olup, ortalaması 12,89±7,17 aydır.Çalışma dizaynımız, hasta memnuniyetinin preoperatif dönemde retrospektif, postoperatif dönemde prospektif olarak değerlendirildiği bir çalışmadır. Postoperatif en az 6 ayını dolduran hastalara rutin kontrolleri esnasında veya telefon ile iletişim sağlanarak cerrahi sonrası estetik ve fonksiyonel açıdan memnuniyetlerini değerlendirmek amacıyla Nasal Obstruction Symptom Evaluation (NOSE), Rhinoplasty Outcomes Evaluation (ROE) formlarındaki soruları, aynı vizitte hem operasyon öncesi hemde operasyon sonrası durumları açısından, ayrı ayrı cevaplandırmaları istendi. Bu şekilde hastanın preoperatif ve postoperatif durum değerlendirmesini daha net yapıp ortaya koyabilmesi amaçlanmıştır.Ayrıca hastaların Vizuel Analog Skala (VAS) ile değerlendirme yapmaları, hastalardan operasyon öncesi ve sonrası, burunlarını estetik ve fonksiyonel açıdan ayrı ayrı puanlandırmaları istendi.Bulgular:Preoperatif NOSE ölçümlerine göre Postoperatif NOSE ortalamalarına görülen düşüş istatistiksel olarak ileri düzeyde anlamlı bulundu (p<0,01). NOSE değeri ameliyat sonrasında ameliyat öncesine göre düşüş göstermektedir ve ameliyat öncesi ile ameliyat sonrası NOSE ortalama farkları 61,11±25,89'dur.Preoperatif ROE ölçümlerine göre postoperatif ROE ortalamalarında görülen yükselme istatistiksel olarak ileri düzeyde anlamlı bulunmuştur (p<0,01). ROE değeri ameliyat sonrasında ameliyat öncesine göre yükseliş göstermektedir ve ameliyat öncesi ile ameliyat sonrası ROE ortalama farkları 54,26±18,85'dir.Preoperatif fonksiyonel VAS ölçümlerine göre, postoperatif fonksiyonel VAS ortalamalarında görülen yükseliş istatistiksel olarak ileri düzeyde anlamlı bulunmaktadır (p<0,01). Fonksiyonel VAS değeri ameliyat sonrasında ameliyat öncesine göre yükseliş göstermektedir ve ameliyat öncesi ile ameliyat sonrası fonksiyonel VAS ortalama farkları 58,44±23,83'dür.Preoperatif estetik VAS ölçümlerine göre, postoperatif estetik VAS ortalamalarında görülen yükseliş istatistiksel olarak ileri düzeyde anlamlı bulunmaktadır (p<0,01). Estetik VAS değeri ameliyat sonrasında ameliyat öncesine göre yükseliş göstermektedir ve ameliyat öncesi ile ameliyat sonrası estetik VAS ortalama farkları 54,22±22,91'dir.Tüm formlardaki preoperatif ve postoperatif değişim farkı incelendiğinde, birbirleri ile istatiksel olarak ilişkili ve anlamlı olduğu gözlendi.Tartışma:Kozmetik ve fonksiyonel açıdan memnun edilmiş bir hasta, septorinoplasti ameliyatının başarısının en önemli göstergesidir. Estetik ve fonksiyonel nazal cerrahide hasta memnuniyetinin değerlendirilmesinde, objektif ölçüm metodları yerine subjektif değerlendirme olanağı sunan metodların kullanılması daha uygundur. Bu amaçla geliştirilmiş hastalık veya alan spesifik yaşam kalitesi değerlendirme formlarının kullanımı, yapılan cerrahinin etkinliğinin değerlendirilmesinde güvenilir sonuçlar vermektedir.Sonuç olarak septorinoplasti ameliyatı, uygun endikasyonda yapıldığı takdirde, hastanın sosyal, psikolojik ve fiziksel yönden yaşam kalitesini arttıran bir cerrahidir.Anahtar Kelimeler: Septorinoplasti, Nasal Obstruction Symptom Evaluation (NOSE), Rhinoplasty Outcomes Evaluation (ROE), Hasta memnuniyeti

Abstract:
Aim: To evaluate patient satisfaction postoperatively via nasal obstruction symptom evaluation (NOSE), rhinoplasty outcomes evaluation (ROE) and visual analogue scale (VAS) questionnaires, evaluate the reliability of these questionnaires in respect to each other for routine usage in daily clinical practice.Material and Methods: This study was carried out from January 2008 to 2011 in Vakıf Gureba Research and Training Hospital, 1. Ear-Nose and Throat Clinic and Bezmialem Vakif University, Otorhinolaryngology Department. Fourty five cases were included in the study: 35.6 % were female (n=16) and 64.4 % were men (n=29); mean age was 31.62 ± 31.00 (range, 18-61) years. Mean duration of follow up was 12.89 ± 7.17 (range, 6-30) months. Patients were contacted 6 months after surgery and questioned for satisfaction in terms of function and cosmetics. NOSE, ROE questionnaires were given and patients were asked to evaluate their preoperative state retrospectively and current state in comparison to their preoperative status. An effective comparison was aimed with this study design. Patients were asked to evaluate their nose pre- and postoperatively via VAS questionnaire in esthetic and functional aspects separately.Results: Postoperative NOSE scores were significantly lower compared to preoperative NOSE scores (p<0.01). NOSE scores reduced markedly, average decrease in NOSE score was 61.11 ± 25.89. Postoperative ROE scores increased significantly compared to preoperative scores; mean of difference was was 54.26 ± 18.85. Postoperative functional VAS scores increased significantly compared to preoperative scores (p<0.01); mean of difference was 58.44 ± 23.83. Postoperative functional VAS scores increased significantly compared to preoperative scores; mean of difference was 58.44 ± 23.83. Postoperative esthetic VAS scores increased significantly compared to preoperative scores (p<0.01), mean of difference was 54.22 ± 22.91. All scores were found to be correlated and in accordance with each other.Discussion: Patient satisfaction in terms of function and cosmetics is the main criteria for a successful septorhinoplasty operation. Subjective evaluation forms are more suitable for evaluation of patient satisfaction instead of objective methods. Quality of life questionnaires are reliable and practical tools for assessing effectiveness of surgical operations.Conclusion: Septorhinoplasty operation, when carried out due to correct indication, increases quality of life of patients in social, physical and psychological aspects.Keywords: Septorhinoplasty, nasal obstruction symptom evaluation (NOSE), rhinoplasty outcomes evaluation (ROE), patient satisfaction