Cezayir bağımsızlık mücadelesinde kadının rolü: Zohra Drif
The role of women in the Algerian independence struggle: Zohra Drif
Yazar: SAADET ÇELİK
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA NAİL ALKAN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Afrika Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Tarih = History
Dizin: Bağımsızlık mücadelesi = Struggle for independence ; Cezayir = Algeria ; Kadınlar = Women ; Kimlik inşası = Identity formation ; Sömürgecilik = Colonialism

Özet:
Bu tez, modernleşme ve sömürge arasındaki ilişkinin düğümlendiği Cezayir'de 132 yıl gibi uzunca ve zorlu geçen Fransız sömürge tahakkümünün kırılmasında ve ülkenin bağımsızlık mücadelesinin kazanılmasında kadınların başat rollerini mercek altına almaktadır. Bağımsızlık hareketlerinin başlangıcı olan 1954 ve bağımsızlığın kazanıldığı 1962 tarih aralığı dikkate alınarak yazılan ilgili tez, post-kolonyalizme geçişte kadınların dönüştürücü rolünü Zohra Drif  özelinde irdelemektedir. Savaşların gizli kahramanları olmasına rağmen literatürde kendilerine fazla yer verilmeyen Afrikalı kadınların fırsat verildiğinde neler yapabileceğini, Cezayir'in Fransaya karşı verdiği mücadelede görülmektedir. Açılayıcı ve betimleyici analize dayalı bir yöntemle yürütülen çalışmada, araştırma sorusu olarak Cezayir'in bağımsızlık mücadelesinde "Zohra Drif'in" nasıl ve ne etkide rol oynadığı sorgulanmaktadır. Makale ve kitapların yanında, Drif'in kişisel anı niteliğindeki dökümanlar, döneme ayna tutan belgeseller, röportaj, film ve çevrimiçi kaynaklar veri kaynağı olarak kullanılmıştır. Çalışmada, Cezayir bağımsızlık savaşının önemli kadın figürlerinden olan Zohra Drif'in şahsi mücadelesi, Cezayirli kadınların bağımsızlığa olan katkılarını somut veriler ışığında net bir şekilde ortaya çıkarmıştır. Görece ikincil planda görülen Afrikalı kadınların, bağımsızlık mücadelesi gibi özel dönemlerde ataerkil yapının sınırları dışına çıkarak sosyal dayanışma ruhunu inşa ettiği bu çalışmanın önemli çıkarımlarındandır.

Abstract:
This thesis focuses on the agency roles of women in gaining independence struggle and challenging French colonialism in Algeria, where the relationship between modernization and colonization has been intertwined for 132 years. Considering the period from the beginning of the independence movements in 1954 to the achievement of independence in 1962, the thesis examines the transformative role of women in transitioning to post-colonialism, specifically scrutinizing agency of Zohra Drif. Despite being the hidden heroes of wars, African women, who are not extensively represented in the literature, this thesis demonstrates capability of African women once given the opportunities in Algeria's independence process against France. The study, carried out with explanatory and descriptive analysis, seeks to answer how and to what effect "Zohra Drif" played a role in  the fight for  independence of Algeria. In addition to articles and books, Drif's personal memoirs, documentaries reflecting the era, films, and online sources were used as data sources. This study demonstrates that Zohra Drif's personal struggle, who was one of the significant figures in Algerian War of Independence, reveals explicit contributions of female figures in to independence. This research has also argued that African women, which has long been disregarded as passive actors in the patriarchal structure of society, are one of the key players in establishing the solidarity spirit at the time of independence war.