Kemoterapi alan lenfopenik maligniteli hastalarda herpes viridea görülme sıklığının araştırılması
Investigation of herpesviridae frequencies in lymphopenic malignant patients receiving chemotherapy
Yazar: ADİL FURKAN KILIÇ
Danışman: PROF. DR. SALİM BAŞOL TEKİN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Herpes simplex = Herpes simplex ; Herpesvirüs 4-insan = Herpesvirus 4-human ; Herpesvirüsler = Herpesviridae ; Lenfopeni = Lymphopenia ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Parvovirüsler = Parvoviridae ; Sitomegalovirüs = Cytomegalovirus ; İlaç tedavisi = Drug therapy ; İlaç tedavisi-kombine = Drug therapy-combination

Özet:
Amaç: Çoklu kemoterapilerin lenfopenik etkisi vardır. Lenfopenik hastalarda viral enfeksiyonlara yatkınlık artmaktadır. Bu çalışmada kliniğimizde kemoterapi alan kanser tanılı hastalarda EBV, HSV, CMV ve Parvovirus B19 viral enfeksiyonlarının görülme sıklıklarının incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu çalışmada, Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Medikal Onkoloji Kliniğinde yatmakta olan ve kemoterapi alan 138 lenfopenik hasta prospektif olarak değerlendirildi. Serum örneklerinde EBV, HSV, CMV ve Parvovirus B19 varlığı real-time PCR ile belirlendi. Tüm hastaların içinde viral enfeksiyon görülen hastaların sıklığı (%) belirlendi.  Lenfosit sayısı üzerinde viral parametrelerin etkileri çoklu lineer regresyon analizi ile analiz edildi. Sağkalım (sürvi) analizleri Kaplan-Meier analizi ile yapıldı. %95 güven aralığında p<0,05 değerleri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. 
Bulgular: Hastaların ortalama yaşı 58,93 ± 13,28  yıl, ortalama tanı süresi 2,0 ± 2,2 yıldı. 9 hastada (%6,5) EBV pozitifliği, 12 hastada (%8,7) CMV pozitifliği, 1 hastada (%0,7) EBV ve CMV pozitifliği saptandı. Hiçbir hastada HSV ve parvovirus B19 pozitifliği saptanmadı. Hastaların lenfopeni derecelerine göre dağılımları incelendiğinde tüm hastaların % 78'inin lenfopenik (lenfosit sayısı: 0,5 - 1,0×103 hücre/mm3), % 22'sinin ağır lenfopenik (lenfosit sayısı <0,5×103 hücre/mm3) olduğu görüldü. Lineer regresyon analizleri sonucu EBV ve CMV düzeyleri üzerinde lenfosit sayısının etkisi olmadığını gösterdi.  Sağkalım (sürvi) analizi sonucuna göre lenfopenik hastalarda sağkalım süresinin ortalaması 3,71 aydır. Tüm lenfopenik hastaların %65,21'inin lenfopeni teşhisini takip eden 12 ay içinde öldüğü görülmektedir. 
Sonuç: Çalışmamız sonucunda kemoterapi alan lenfopenik hastalarda EBV ve CMV pozitiflik oranları belirlenmiştir (sırasıyla %6,5 ve %8,7). HSV ve parvovirus B19 görülme sıklıklarının belirlenmesi için daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. Ayrıca, kemoterapi alan lenfopenik hastalar hekimler tarafından viral enfeksiyonlar yönünden takip edilmeli ve enfeksiyonun erken safhalarında antiviral tedavi ile tedavi edilmelidirler.

Anahtar Kelimeler: CMV, EBV, HSV, lenfopeni, kanser, parvovirüs B19

Abstract:
Aim: In this study, we aimed to investigate the incidence of EBV, HSV, CMV and Parvovirus B19 viral infections in patients diagnosed with cancer receiving chemotherapy in our clinic.
Methods: In this study, 138 lymphopenic patients who were hospitalized and received chemotherapy at the Medical Oncology Clinic of Atatürk University Medical Faculty Hospital, Department of Internal Medicine were evaluated prospectively. The presence of EBV, HSV, CMV and Parvovirus B19 in serum samples were determined by real-time PCR. The frequency (%) of patients with viral infections was determined in all patients. The effects of viral parameters on lymphocyte count were analyzed by multiple linear regression analysis. Survival analysis was performed by Kaplan-Meier analysis. In the 95% confidence interval, p <0.05 values were considered statistically significant.
Results: The mean age of the patients was 58.93 ± 13.28 years, and the mean duration of diagnosis was 2,0 ± 2,2 years. EBV positively was detected in 9 patients (6.5%), CMV positively in 12 patients (8.7%), and EBV and CMV (together) positively in 1 (0,7%) patient. HSV and parvovirus B19 positivity were not determined in any patients. When the distribution of patients according to their lymphopenia levels is examined, it was seen that 78% of all patients were lymphopenic (lymphocyte count: 0.5 - 1.0 × 103 cells / mm3) and 22% of them were severe lymphopenic (lymphocyte count <0.5 × 103 cells / mm3). According to the results of linear regression analysis, it was showed that the lymphocyte count had no effect on EBV and CMV levels. According to the results of the survival analysis, the average survival time in lymphopenic patients was 3.71 months. It was observed that 65.21% of all lymphopenic patients die within 12 months following lymphopenia diagnosis.

Conclusions: As a result of our study, EBV and CMV positivity rates were determined in lymphopenic patients receiving chemotherapy (6.5% and 8.7%, respectively). More comprehensive studies are needed to determine the incidence of HSV and parvovirus B19. In addition, lymphopenic patients receiving chemotherapy should be followed up by physicians for viral infections and treated with antiviral therapy in the early stages of infection.

Key words: Cancer, CMV, EBV, HSV, lymphopenia, parvovirus B19