Küreselleşmenin nitelikli iş gücü üzerindeki etkileri: İlaç sektöründe çalışan tıbbî tanıtım temsilcileri üzerine bir araştırma
The effects of globalization on qualified labor power: A research on medical representatives working ın medicine sector
Yazar: ELİFE KART
Danışman: DOÇ. DR. DİLEK ÇİFTÇİ YEŞİLTUNA
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Bölümü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Esneklik = Flexibility ; Küreselleşme = Globalization ; Tıbbi satış mümessili = Medical sales representatives ; Çalışanlar = Workers ; Özel sektör = Private sector ; İlaç sektörü = Pharmaceutical sector ; İstihdam = Employment ; İş gücü = Manpower ; İş gücü politikaları = Labour policies ; İş gücü verimliliği = Labour productivity

Özet:
Bu çalışmada, küresel dünyadaki sermaye birikiminin, sermaye ve işgücü arasındaki ilişkilerin aldığı yeni biçimlerin, ?nitelikli işgücü? açısından etkileri, incelenmektedir. Bu temelde, günümüz ekonomik koşulları içerisinde, istihdamın çalışanın tüm psiko-sosyal, kişisel ve bilişsel özelliklerine odaklanması, çalışanın tüm özelliklerinin, yoğun rekabet ortamında şirketlerin ?kar? ve ?verimlilik? elde etme aracına dönüştürülmesi, ?kar? koşullarının çalışanın tüm kişisel farklılıkları üzerinden üretilmesi ve küreselleşen dünyada üretim örgütlenmelerinin istihdam ve işgücü yapısı üzerindeki dönüştürücü etkileri sorgulanmaktadır. Bunun yanında, işgücünde üretken yararlılığı arttırma araçları ve işgücü açısından değişen iş olgusu incelenmektedir.İlaç sektörü küreselleşmenin etkilerine açık, önemli sektörlerden biri olarak, sermaye birikim süreçleri ve AR-GE çalışmaları bakımından en fazla uluslararasılaşmış endüstriyel bir alan olduğu ve dünyada olduğu gibi Türkiye'de de bu alanda dönüşümün hızlı olduğu görülmektedir. Bu bağlamda, İzmir'de küresel rekabet içinde etkinlik gösteren yabancı ve yabancı ortaklı ilaç firmalarında çalışan ?tıbbi tanıtım temsilcileri? üzerinde küreselleşmenin etkileri analiz edilmektedir. Bu amaçla, araştırmamızda ilaç sektöründe çalışan yirmi iki tıbbi tanıtım temsilcisi ile derinlemesine görüşme yapılmış ve görüşmeler niteliksel içerik analizi tekniği ile incelenmekte ve yorumlanmaktadır.Araştırma sonuçlarına göre, Türkiye'deki genelde pazara hâkim olan ilaç firmalarının, uluslar arası firmalar olduğunu ve ilaç sektöründe rekabetin giderek yoğunlaştığını ortaya koymaktadır. Şirketlerin, serbest piyasa koşullarına uyum sağlamak ve rekabet güçlerini korumaya çalışmak adına uyguladıkları yöntemlerin, işgücü açısından, ?kuralsızlık? ve ?esneklik? ilkeleri ile farklı bir boyutta tekrar kurulduğunu göstermektedir. Bu özellikleri içeren çalışma koşullarının, firmaların çalışanların bireysel niteliklerini, kar ve verimlilik araçlarına dönüştürmelerine ve çalışanların özgürleşme değil, daha fazla otorite altında kalmalarına neden olmaktadır. İş güvencesi açısından sürekli kaygı içinde olan çalışanların, özel yaşamlarını da böylesi çalışma koşullarına göre düzenledikleri ortaya çıkmaktadır.

Abstract:
In this study the accumulation of capital in the world, the new form that the relationships between capital and labor force have taken, and their impacts in terms of ?qualified labor? are examined. On this basis, within the economic conditions of today, the focus of employment on all the psycho-social, personal and cognitive aspects of the worker, the transformation of the characteristics of the worker into a means of ?profit? and ?productivity? in a fiercely competitive environment, the attainment of ?profitable? conditions on the basis of individual differences of the worker and the transformative effects of the productive organizations on employment and labor-force structure in a globalized world are questioned. Furthermore, the means to increase the productive utility and the changing work phenomenon from the point of view of the labor-force are discussed.Pharmacy, as one of the most important sectors vulnerable to globalization, is a field in which internationalization has been most prominent in terms of the processes of capital accumulation and research development and, as in most other parts of the world, rapid changes in this field are seen to be felt in Turkey. In this context, the effects of globalization on the ?medical representatives? who work in foreign and jointly owned foreign-domestic pharmacy firms which operate in Izmir are analyzed. With this in mind, in-depth interviews were conducted with twenty-two medical representatives in the pharmacy sector as part of this study. The interviews have been examined and interpreted using a qualitative content analysis technique.According to the results of the study, it is revealed that the pharmacy firms that dominate the market in Turkey are, in general, international firms and that the competition has grown more intense in the pharmacy sector. The methods that the firms employ for the sake of adapting to free market conditions and thus trying to protect their power of competition have been re-established in a different dimension through the implementation of ?lack of rules? and ?flexibility? in terms of labor-force. The working conditions that involve these tendencies indicate that the firms have influenced the individual characteristics of their workers in the name of profit and productivity and that they have led not to liberalization but to oppression of their workers under stronger authority. It is also revealed that those workers who are constantly concerned for their job security arrange their private lives in accordance with such working conditions.