Farklı topoğrafik yapıya sahip mera kesimlerinde gübrelemenin bitki örtüsü ve ot verimi ile ilgili kalite özellikleri üzerine etkisi
The effect of fertilization on forage quality characteristcs related with vegetation and yield on range sites with different topographic structure
Yazar: MAHMUT DAŞCI
Danışman: DOÇ. DR. BİNALİ ÇOMAKLI
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Mera = Pasture ; Mera bitkileri = Pasture plants ; Mera ıslahı = Pasture breeding

Özet:
Bu çalışma, gübrelemenin farklı topoğrafik yapıya sahip mera kesimlerinde kuru ot verimi, toprağı kaplama oranı, botanik kompozisyon, otlatma kapasitesi, mera kalite derecesi, ham protein, ADF ve NDF içeriği üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Beş mera kesimi (4 yöney, 1 tepe kısmı) seçildi ve azotun üç dozu ile fosforun iki dozu gübre olarak kullanılmıştır. Gübre uygulamaları kuru ot verimi, buğdaygil oranı, toprağı kaplama oranı, mera kalite derecesi, mera sağlık sınıfı, otlatma kapasitesi, ham protein ve NDF oranını artırmış, ADF oranını ise azaltmıştır. En yüksek kuru ot, buğdaygil oranı, toprağı kaplama oranı, mera kalite derecesi, mera sağlık sınıfı, otlatma kapasitesi, ham protein ve NDF oranı kuzey yöneyde belirlenmiştir. Batı yöney en yüksek baklagil oranı, en düşük diğer familya oranı, toprağı kaplama oranı, otlatma kapasitesi ADF ve NDF oranına sahip olmuştur. En düşük baklagil oranı, mera kalite derecesi ve en yüksek ADF içeriği güney yöneyde belirlenmiştir. En düşük diğer familya oranı ise doğu yöneyde tespit edilmiştir. Gübre uygulamaları mera sağlık sınıfını olumlu yönde etkilemiş, en yüksek benzerlik indeksi doğu ve güney yöneyler, en düşük ise batı ve kuzey yöneyler arasında olmuştur.Anahtar Kelimeler: Mera, yöney, gübreleme, botanik kompozisyon, kuru ot verimi, yem kalitesi.

Abstract:
This study was aimed to determine the effects of chemical fertilization on dry matter, canopy coverage, botanical composition, carrying capacity, range quality, crude protein, ADF and NDF content on range sites with different topographic characteristic. Five range sites (4 aspects and 1 summit) were selected and three doses of N, and two doses of P fertilizers were used. Fertilizer applications increased dry matter, grass ratio in botanical composition, canopy coverage, range quality, range health class, carrying capacity, crude protein and NDF content; decreased ADF content. The highest dry matter, grass ratio, canopy coverage, range quality health class, carrying capacity, crude protein and NDF content were obtained from the north aspect site. The west aspect had the highest legumes ratio, the lowest other families? ratio, canopy coverage, carrying capacity, ADF and NDF content. The lowest legumes ratio, range quality and the highest ADF content were recorded in the south aspect but the lowest other families? ratio in the east aspect. Application of fertilizer positively affected on range health class, the highest similarity index was detected between the east and the south aspects, but the lowest between the west and the north aspects.Keywords: Rangeland, aspect, fertilization, botanical composition, dry matter, forage quality.