Migrende görsel algının değerlendirilmesi
Evaluation of visual perception in migraine
Yazar: AHMET BAŞARI
Danışman: PROF. DR. HAYRUNNİSA BOLAY BELEN
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Bazal ganglion = Basal ganglia ; Baş ağrısı = Headache ; Baş ağrısı bozuklukları = Headache disorders ; Görsel algılama = Visual perception ; Migren hastalıkları = Migraine disorders ; Süperior kollikulus = Superior colliculus ; Süperior kollikulus = Superior colliculus

Özet:
Görsel zamansal ayrım (GZA),  santral bir hedef noktası varlığında, periferik sunulan bir görsel uyaranın hareket, kontrast, konum, kontur gibi dikkat çeken özelliklerinin hızla tanımlanarak uyarana tepki verebilme yeteneğidir. GZA teorik olarak; retina, süperior kollikul, talamus, bazal gangliya devrelerinin yapısal bütünlüğü ve doğru entegrasyonu ile ilişkilidir.
Çalışmamızda, ICHD-3 tanı kriterlerine uyan 15 aurasız migren ve 15 baş ağrısı olmayan gönüllü dahil edilmiştir. Migren hastaları atak ve interiktal dönemde olmak üzere 2 kere incelenerek, sağ görme alanı ve sol görme alanı için GZA değerleri ölçülmüştür. Migren hastalarında, atak sırasında atağın olduğu hemisfer, en sık atak tarafı, atak sıklığı, hastalık süresi, atak sırasında vizuel analog skala (VAS) skoru, fonofobi, fotofobi, fiziksel aktivite ile baş ağrısında şiddetlenmenin varlığı, bulantı, kusma ve allodini kaydedilmiştir. Çalışmamızda, migren hastalarında atak sırasında ve interiktal dönemde, GZA eşik değerlerini ikili LED ışıklarının 5 milisaniye (ms) asendan ve desendan intervallerle yanıp söndüğü bir sistemle ölçerek zamansal ayrım eşikleri belirlenmiştir.
Çalışmada 15 migren hastasının interiktal ve iktal dönemdeki GZA eşik değerleri hem migren fazları içinde hem de kontroller ile kıyaslandığında, migren hastalarında her fazda kontrollere kıyasla GZA eşik değerlerinde belirgin artış gösterdiği bulundu. Ayrıca bu GZA eşik farkı iktal fazdaki migren hastalarında interiktal döneme göre belirgin bir artış olduğu gösterilmiştir. Çalışmamızda ayrıca VAS skorlarında artış, aylık atak sıklığında artış ve hastalarda iktal dönemde kusma görülmesinin GZA eşik değerlerini arttırdığı gösterilmiştir. GZA için nöroanatomik lokalizasyonlar dikkate alındığında migren hastalarında her dönem için beyin sapı, bazal ganglion, talamik döngüler içinde duyusal modülasyonla ilgili defektif bir sürecin olduğunu göstermesi bakımından önem taşımaktadır.

Bu çalışma, migren hastalarında GZA ile ilgili ilk çalışmadır. Bu çalışma migren atak ve interiktal dönemde GZA eşik değerlerinin kontrollere kıyasla belirgin uzama olmasının gösterilmesi açısından önem taşımaktadır. GZA çalışmasına beyin sapı uyarılmış potansiyelleri gibi elektrofizyolojik testlerin, fonksiyonel görüntüleme çalışmalarının eklenmesi, migrende beyin sapı, subkortikal döngüler üzerindeki inhibisyonu belirlemeye yönelik in vitro hayvan çalışmaları yapılması GZA bozukluğunun nerden kaynaklandığını ve patofizyolojisini anlamak açısından faydalı olacaktır.

Anahtar kelimeler: Migren, görsel zamansal ayrım (GZA), süperior kollikul, bazal ganglion

Abstract:
Visual temporal discrimination (VTD) is ability to discriminate and react to peripheral stimulus's movement, contrast, location and contours etc. with control surface zero. VTD theoretically related with structural integrity and accurate integration of retina, superior colliculus, thalamus and basal ganglion network. 
  15 patients diagnosed with migraine without aura according to ICHD-3 criteria and 15 volunteers who do not have headache were included in research. Migraine patients were examined twice during attack period and interictal period. VTD treshold values was determined both right and left visual field. In our research VTD treshold values determined in migraine patient during attack and interictal period with system that dual flashing lights with 5 millisecond (msc) ascending and descending intervals.  Headache side during attack, most frequent headache side, headache frequency, duration off illness, visual analog scale (VAS) score during attack, photophobia, phonophobia, aggravation with phsyical activity, noisea, vomitting and allodynia was recorded.
 In our research VTD treshold values of migraine patients compairing with healthy volunteers in both attack and interictal period and found that treshold values of migraine patients' were significantly higher than healthy volunterrs' both attack and interctal period. Additionally VTD treshold values of migraine patients' were much more higher in attack period. Additionally higher VAS score, higher attack frequencyand ıctal vomiting related with higher VTD treshold.  According to neuroanatomic pathway of VTD, there is defective pathway about sensory modulation in brain stem, basal ganglion, thalamic pathway in imgraine patients. This research is important to show that pathway. 
 This reseach is the first study about VTD in migraine patient. It is important to show that migraine patients' VTD threshold higher than control group in both attack and interictal period. Additionally brain stem evoked potentials, functional imaging studies and in vitro animal studies will important to show where the neuroanatomical pathway effected and to understand the pathophysiology.  

Keywords: Migraine, Visual temporal discrimination (VTD), superior colliculus, basal ganglion