Reha Erdem sinemasında uzam, zaman ve bellek
Space, time and memory in Reha Erdem cinema
Yazar: YÜKSEL DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE UÇAR İLBUĞA
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Bellek = Memory ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema ; Uzam = Space ; Zaman = Time

Özet:
Son dönem yeni Türk Sineması'nın daha ilk filmleriyle ulusal ve uluslararası festivallerde adından söz ettiren, bağımsız ve kendine özgü sinema diliyle öne çıkan yönetmenlerinden biri olarak Reha Erdem'in sinemasının uzam, zaman ve bellek açısından irdelenmesi tezin ana hedefidir. Bu çalışmada bir yandan sinemanın uzam ve zamanla karşılıklı ilişkisi irdelenmekte diğer yandan sinemanın kendi uzam ve zamanını nasıl biçimlendirdiği, nasıl dönüştürdüğü konusu bu alandan farklı anlayışlar ışığında ortaya konulmaktadır. Daha sonra Türk Sineması Tarihi bağlamında Türk sinemasının dönemleri bu iki kavram üzerinden değerlendirilmekte ve son olarak da Reha Erdem sinemasının yarattığı atmosfer tüm uzam ve zamanın özellikleri temelinde analiz edilmektedir.
Sinema aygıtı, günümüze kadar uzanan süreçte; tüm teknolojik, sosyo-ekonomik süreçlerden etkilenerek kendi yapısal özelliklerini deneyleyerek, sorgulayarak, dönüştürerek, yeniden tanımlayarak, eksiltip çoğaltarak sinema sanatı olarak kendini kanıtlamıştır. Bu süreç kesintisiz devam etmektedir. Tüm bu süreçler boyunca anlatı ve temsil yapıları uzam ve zamanın dönüşümlerini etkileyerek ve onlardan etkilenerek yeni biçemler geliştirmiştir. Tüm bu süreci şekillendirirken kendine özel öğeler (senaryo, kurgu, kamera, oyuncu, ses, müzik vb) üzerinden kendi anlatı kalıbını üretmektedir. Reha Erdem'in yarattığı atmosferin uzam –mekân, hareket, varlık/ beden- ve zaman kalıplarının sorgulanması yönetmenin sinemasal bakış açısını ortaya çıkaracaktır. Bu sorgulama yönetmenin tüm çalışmalarının genel bir değerlendirmesi üzerinden gerçekleştirilerek böylece yönetmenin çok katmanlı anlatı yapısı çözümlenecektir.

Abstract:
The primary aim of this thesis is to analyse the films directed by Reha Erdem who made an impression with his first films in both national and international film festivals, also has distinguished with his independent and unique cinematographic style of Turkish cinema in the recent years, in the perspectives of space, time and memory. In the frame of this aim, while it is being mentioned how cinema shapes and transforms its own time and space, it also examines the interrelation amongst cinema, time and space in consideration of different intellection on the field. After an evaluation of the periods of Turkish cinema over these two concepts, an analysis of Reha Erdem's films' atmosphere is carried out in the perspective of time and space.
 The cinematic device, affected by the whole technological and socio-cultural developments of the history, proves itself as an art throughout the years by experiencing, questioning, transforming, redefining, improving its own characteristics. It is an ongoing process. The narrative and representative structures have developed new styles by affecting and being affected by the historical perspective of the time and space. While shaping this entire process, it brings on own narrative structure on the basis of its custom elements (editing, script, sound, music, actor, etc.). Pondering upon the forms of space -place, motion, existence/body- and time of the ambiance created by Reha Erdem will reveal the director's cinematographic aspect. The multi-layered narrative structure of the director will be analysed by examining the ambiances and themes of the films.