Çin'in yükselişi ve güç dönüşümü tartışmaları: 21. yüzyılın başında değişen güç dinamikleri ve Türkiye
The rise of china and power transformation discussions: Changing power dynamics and Turkey at the begining of the 21st century
Yazar: ERDAL AYIK
Danışman: PROF. DR. SEZAİ ÖZÇELİK
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Bir Kuşak Bir Yol Projesi = One Belt One Road Project ; Güç = Power ; Güç faktörleri = Power factors ; Güç geçişkenleri kuramı = Power transitivity theory ; Hegemonya = Hegemony ; Orta Doğu = Middle East ; Türk-Çin ilişkileri = Turkish-China relations ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Çin = China

Özet:
Bu çalışma, "Doğu" ile "Batı" arasındaki güç mücadelesini; güç geçişi, Çin'in yükselişi ve Soğuk Savaş sonrasının mevcut hegemonyası ABD nezdinde "Batı" ile verilen güç dönüşümü temelli "Doğu"nun mücadelesini incelemektedir. Uluslararası İlişkilerin iki ana akım teorisi, idealizm ve realizm çerçevesinde Çin'in yükselişi ve güç geçişine ilişkin özellikle hegemonik tartışmalara değinilmektedir. Çin'in yükselişiyle birlikte Uluslararası İlişkiler alanı Neorealizm, Neoliberalizm, Neomarksist ve hatta ilerisine giderek Asya Merkezli hegemonya ve hegemonik mücadele ile açıklamaktadır. Amacımız teorik tartışmanın çerçevesini sınırlamak için özellikle kötümser ve iyimser argümanlarla konuyu açıklamaktır. Çalışmanın ikinci bölümü; Çin'in Uluslararası İlişkilerdeki rolünü genel hatlarıyla özetlemekte, özellikle büyük güç politikalarına ve Çin'in yakın bölgesel komşularıyla ilişkilerine odaklanmaktadır. Bölgesel yaklaşımlardan Ortadoğu ve özellikle Arap olmayan ülkelerle ilişkisinde Çin ve Ortadoğu ile ilgili literatürün bir incelemesini sunmaktadır. Çalışmanın üçüncü bölümü, Çin'in Arap olmayan Ortadoğu ülkelerinden tarihi ve diplomatik ilişkileri olan Türkiye özeline odaklanmaktadır. Çin'in Ortadoğu politikalarının tarihsel arka planını dört farklı döneme ayırdığımızda karşımıza çıkan; (i)ideolojik dış politika, (ii)bağımsız dış politika arayışı, (iii)pragmatist dış politika ve (iv)aktif pragmatist dış politika, yapısı ile Çin'in aktivizmine odaklanarak konu aktarılmaktadır. Bu bağlamda, 21.yüzyılın şu ana kadar ki en büyük ve başarılı birliktelik vurgulu projesi Kuşak ve Yol ile orta koridor üzerindeki kilit ülke konumu, jeo-ekonomik ve jeo-stratejik önemi günümüzde daha fazla artan Türkiye ile ilişkiler incelenmektedir. Bu kapsamda, örneğin; yükselen hegemonik güç Çin'in, Kuşak ve Yol ile Türkiye'ye bölgesel güç / bölgesel hegemonik güç olma fırsatını sunup sunmadığı soruları araştırılmaktadır.

Abstract:
This study examines the power struggle between the "East '' and the "West" within the framework of the concept of the power transformation, the rise of China, and the current hegemony of the post-Cold War international order, the USA. It addresses particularly hegemonic debates on China's rise and power transition by applying two mainstream theories of International Relations, idealism and realism. With the rise of China, the International Relations field mostly explains it with Neo-Realism, Neo-Liberalism, Neo-Marxist and even further, Asia-based hegemony and hegemonic struggle. Our aim is to explain the rise of China by using the pessimistic and optimistic arguments within the limitations of IR the theoretical debate. The second part of the study outlines the role of China in IR broadly and specifically focuses on the great power politics, the concept of hegemony, and China's relations with its close neighbors. It also presents a review of the Middle East from regional perspectives and the literature on the China role in the Middle East, especially in its relationship with non-Arab countries. The third part of the study focuses on
Turkey as one of the non-Arab Middle Eastern countries that have historical and diplomatic relations with China. The study divides the historical background of China's Middle East policies into four different periods; (i) ideological foreign policy, (ii) search for independent foreign policy, (iii) pragmatist foreign policy and (iv) active pragmatist foreign policy, focusing on China's activism. In this context, relations with Turkey, which is the key country on the middle corridor, is examined because Turkey is so far the most important geo-stratetgic and geo-economic country for China's Belt and Road Project (BRP) in the 21st century. In addition, it searches for questions for whether China's BRP presents Turkey to be a regional power / regional hegemonic
power?