Yağlı boya tabloların koruma-onarımında vernik uygulaması: Regalrez 1094, keton (Ms2a) ve dammar reçine verniklerinin karşılaştırılması
Varnish application in conservation-restoration of oil paintings: Comparison of regalrez 1094, ketone (Ms2a) and dammar resin varnish
Yazar: MUSTAFA KEMAL DALLIK
Danışman: DOÇ. DR. GÜLDER EMRE
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Taşınabilir Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Keton = Ketone ; Koruma = Conservation ; Koruma tedbirleri = Protection measures ; Onarım = Repair ; Resim sanatı = Painting art ; Sanat eserleri = Artistic works ; Tablolar = Paintings ; Vernik = Varnish ; Yağlı boya tablolar = Oil paintings

Özet:
Bu çalışmada, geleneksel ve güncel olarak sıklıkla kullanılan reçinelerden Regalrez 1094, keton ve dammar verniklerinin yapay yaşlandırma işlemi sonucunda yaşlanma belirtilerinin ve karakteristiklerinin saptanması amaçlanmıştır. Bu bağlamda vernikler, konservatörlerce en sık kullanılan kombinasyonlarıyla hazırlanan lamlar üzerine uygulanmış ve kademeli olarak yaşlandırılmaya maruz bırakılmıştır. Bu kademeli yaşlandırma işlemi sonucunda numuneler; SEM (Taramalı Elektron Mikroskobu), VIS (Görünür Işık), UV (Morötesi), ışık mikroskobu ve NMR (Nükleer Manyetik Rezonans Spektroskopisi) ile incelenerek numuneler üzerinde yaşlandırmanın etkileri araştırılmıştır. Uygulanan verniklerin bozulma şekil ve çeşitleri yapay yaşlandırmaya maruz bırakılmayan referans numuneleri ile kıyaslanarak çıkarımlarda bulunulmuştur. Böylelikle, verniklerin olası yaşlanma prosedürleri ve neticeleri hakkında fikir sahibi olunması amaçlanmıştır. Böylece bu malzemeleri kullanacak konservatörlere, kullandıkları malzemenin bozulma şekilleri hakkında bilgi vermek amaçlanmıştır.

Abstract:
In this study, it is aimed to determine the signs and characteristics of aging as a result of artificial aging of Regalrez 1094, ketone and dammar varnishes, which are traditional and currently frequently used resins. In this context, varnishes were applied on the microscope slides with the most common combinations used by conservators and exposed to aging gradually. As a result of this gradual aging process of the samples; the effects of aging were investigated by examining with SEM (Scanning Electron Microscopy), VIS (Visible Light), UV (Ultraviolet) light, microscope, and NMR (Nuclear Magnetic Resonance Spectroscopy). Inferences were made by comparing the deterioration shape and types of the applied varnishes with the reference samples that were not exposed to artificial aging. Thus, it is aimed to have an idea about the possible aging procedures and results of the varnishes that have been used recently. The aged varnishes were scanned by SEM to show the changes in their structural form. In addition, as a result of the scans made with NMR, chemical and physical differentiations were investigated. As a result of all these, inferences were made about the possible deterioration properties of the varnishes used. Thus, it is aimed to inform the conservators who will use these materials about the possible deterioration of the materials they use.