Hayat bilgisi dersinde beyin temelli öğrenmenin öğrencilerin başarılarına tutumlarına ve eleştirel düşünme becerilerine etkisi
The effects of brain-based learning on the achievement, attitude and critical thinking skills of students in social studies lesson
Yazar: ÖZCAN PALAVAN
Danışman: PROF. DR. ERDOĞAN BAŞAR
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Beyin odaklı öğretim = Brain-based teaching ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Hayat bilgisi = Life science ; Hayat bilgisi dersi = Life science lesson ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu çalışmada beyin temelli öğrenme yaklaşımının 3. sınıf öğrencilerinin Hayat Bilgisi dersindeki başarı, tutum ve bilgilerinin kalıcılığı ile eleştirel düşünme becerileri üzerine etkisi incelenmiştir. Çalışmada, eşitlenmemiş kontrol gruplu araştırma modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini deney gruplarında 67, kontrol gruplarında 61 öğrenci olmak üzere toplamda 128 ilköğretim 3. sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmanın uygulaması Hayat Bilgisi dersindeki "Dün, Bugün, Yarın" temasındaki fen kazanımları çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Deney grubundaki öğrencilere beyin temelli öğrenme yaklaşımıyla, kontrol gruplarındaki öğrencilere ise geleneksel öğretim yöntemleri ile öğretim yapılmıştır. Araştırmacı tarafından yapılan öğretim toplam 99ders saati süre içerisinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama amacıyla başarı testi, tutum ölçeği, eleştirel düşünme ölçeği ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır.Deneysel işlem öncesinde deney ve kontrol gruplarının denkliğini belirlemek amacıyla başarı testi uygulanmıştır. Başarı testi sonuçlarında öğrencileri aralarında farklılık olmayan Bayındır İlköğretim Okulu çalışma için seçilmiştir. Deneysel işlem öncesinde ve sonrasında veri toplamak için öğrencilere başarı testi, tutum ölçeği ve eleştirel düşünme ölçeği uygulanmıştır. Sürecin sonunda yansız olarak seçilen 34 öğrenci ile görüşme yapılmıştır. Ayrıca, uygulamanın bitiminden yaklaşık dört ay sonra tüm öğrencilere başarı kalıcılık testi uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler bilgisayarda SPSS programı ile analiz edilmiştir. İstatistiksel veri analizinde, tek faktörlü varyans analizi (ANOVA) ve ilişkisiz örneklem t-testi kullanılmıştır. Yapılan analizlerden elde edilen sonuçlar şunlardır:Başarı son test puanlarında, deney ve kontrol grupları arasında deney grubu lehine anlamlı düzeyde bir fark bulunmuştur. Tutum son test puanlarında, deney ve kontrol grupları arasında anlamlı düzeyde bir fark bulunamamıştır.Eleştirel düşünme son test puanlarında, deney ve kontrol grupları arasında deney grubu lehine anlamlı düzeyde bir fark bulunmuştur. Başarı kalıcılık testi puanlarında, deney ve kontrol grupları arasında, deney grubu lehine anlamlı düzeyde bir fark bulunmuştur. Öğrencilerle yapılan görüşmelerde, öğrencilerin beyin temelli öğrenmeye dayalı olarak yapılan derslere yönelik olumlu görüşlere sahip oldukları belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Beyin Temelli Öğrenme, Hayat Bilgisi, Başarı, Kalıcılık, Eleştirel Düşünme

Abstract:
This study examines the effects of brain-based learning approach on the achievement, attitude, retention of knowledge and critical thinking skills of third grade students in social studies course. A half experimental design based on unsynchronized model with a control group was used in the study. The sample of the research consisted of a total of 128 third grade primary school students, 67 in the experimental group and 61 in the control group.The research was applied within the context of attainments of science in the "Yesterday, Today, Tomorrow" theme of Social Studies course. The students in the experimental group were taught through brain-based learning approach and the students in control group were taught through traditional teaching methods. The courses were taught by the researcher in 101 hours of class. The data were collected through achievement test, attitude scale, crtical thinking scale and semi structured interview form.An achievement test was applied before exprimental processes to determine the equivalence of experimental and control groups. As a result of the achievement tests, the students of Bayındır Primary School were chosen due to the fact that there was no viidifference between the students. Before and after experimental processes, achievement test, attitude scale and critical thinking scale were applied to the students to collect data.At the end of the process, 34 students chosen randomly were interviewed. Four rnonths after the end of the application, all students were given achievement retention test. The data obtained were analyzed through SPSS program. One way analysis of variance (ANOVA) and independent sample t-test were used for data analysis.The results of the analysis are as follows:A significant difference was found between tlıe achievement posttest scores of experimental and control groups in favor of the experimental group.No significant difference was found between the attitude posttest scores of experimental and control groups.A significant difference was found between the critical thinking posttest scores of experimental and control groups in favor of the experimental group.A signifıcant difference was found between the achievement retention posttest scores of experimental and control groups in favor of the experimental group.Student interviews showed that the students had positive views for the courses taught tlırough brain-based learning approach.Key Words: Brain-based Learning, Social Studies, Achievement, Retention, Critical Thinking