Sanal gerçeklik teknolojisi ile hazırlanmış epileptik nöbet yönetimi eğitim programının ebeveynlerin nöbet yönetimine etkisi
The effect of management of epileptic seizure training program prepared with virtual reality technology on seizure management of parents
Yazar: FATMA DİLEK TURAN
Danışman: PROF. DR. AYŞEGÜL İŞLER DALGIÇ
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Eğitimi = Health Education ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Epilepsi = Epilepsy ; Hasta eğitimi = Patient education ; Hemşirelik = Nursing ; Nöbetler = Seizures ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Bu araştırmada "Sanal Gerçeklik Teknolojisi ile Hazırlanmış Epileptik Nöbet Yönetimi Eğitim Programı" geliştirilerek; ebeveynlerin epileptik nöbeti yönetme bilgi, beceri ve motivasyonlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 
Yöntem: Araştırma çift kör ön-test-son-test ölçümlü, izlemsel randomize kontrollü bir çalışmadır. Eylül 2018-Şubat 2020 tarihleri arasında yürütülen araştırmanın uygulama aşaması, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Çocuk Nöroloji Polikliniği'nde epilepsi tanısı ile takip edilen 91 çocuğun ebeveyni ile gerçekleştirilmiştir. Ebeveynler basit randomizasyon ile gruplara ayrılmıştır (Girişim Grubu n=45, Kontrol Grubu n=46). Araştırmanın hazırlık aşamasında; "Sanal Gerçeklik Teknolojisi ile Hazırlanmış Epileptik Nöbet Yönetimi Eğitim Programı", "Auralı Sekonder Jeneralize Tonik Klonik Epilepsi Nöbetine İlişkin Hasta Senaryosu", veri toplama araçları hazırlanmış ve sanal gerçeklik gözlüğüne entegre edilmiştir. Uygulama aşamasında girişim grubuna sırasıyla; ön-test, Eğitim Programı uygulaması, eğitimden hemen sonra son-test ve 15. gün izlem yapılmıştır. Kontrol grubuna sırasıyla; ön-test, rutin poliklinik uygulaması, son-test ve 15. gün izlem yapılmıştır. Veriler her iki grupta da sanal gerçeklik gözlüğüne entegre edilmiş veri toplama araçları ile elde edilmiştir. Araştırmanın yapılabilmesi için Akdeniz Üniversitesi Etik Kurulu'ndan onay, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi'nden yazılı izin ve ebeveynlerin aydınlatılmış onamları alınmıştır.
Bulgular: Son-test ve izlemlerde girişim grubundaki ebeveynlerin nöbet yönetimine ilişkin bilgi, beceri düzeyleri artarken, kontrol grubundaki ebeveynlerin bilgi, beceri düzeylerinin değişmediği; gruplar arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır. Motivasyon ölçeği ve alt boyutlarının puan ortalaması her iki grupta tüm ölçümlerde yüksek bulunmuştur. 
Sonuç: "Sanal Gerçeklik Teknolojisi ile Hazırlanmış Epileptik Nöbet Yönetimi Eğitim Programı"nın ebeveynlerin epileptik nöbeti yönetme bilgi, beceri ve motivasyonlarını artırmada etkili olduğu kanıtlanmıştır.
Sanal gerçeklik teknolojisi, epilepsi, nöbet yönetimi, çocuk, hemşire

Abstract:
Objective: This study aims to evaluate the knowledge, skills, and motivation of parents regarding management of epileptic seizures, by developing a "Management-of-Epileptic-Seizure-Training-Program-Prepared-with-Virtual-Reality-Technology". 
Method: This study is a double-blinded, pretest-posttest, observational-randomized-controlled-study. The administration stage of the study was conducted between September 2018-February 2020 with parents of 91 children who were diagnosed with epilepsy and were being followed in the Pediatric Neurology Outpatient Department of Akdeniz University Hospital. The parents were distributed into groups with simple randomization (Intervention Group n=45-Control Group n=46). During the preparation stage of the study, data collection tools "Management-of-Epileptic-Seizure-Training-Program-Prepared-with-Virtual-Reality-Technology" and "Patient Scenario Regarding Secondary Generalized Tonic-Clonic Epileptic Scenario with Aura" were prepared and integrated into the virtual reality glasses. In the administration stage, the intervention group was administered the pretest, then the training program, and a posttest immediately following the training. The participants were monitored on the 15th day. For the control group, a pretest, routine outpatient clinical practices, and a posttest were carried out; and the participants were monitored on day 15. In both groups, data were obtained with data collection tools that were integrated into the virtual reality glasses. An approval from the Ethics Committee of Akdeniz University, a written permission from the Akdeniz University Hospital, and informed consent from the parents were obtained to conduct the study.
Results: In the posttest and follow-ups, it was found that the knowledge and skill levels of parents in the intervention group increased; however, those of parents in the control group did not change. This difference between the groups was found to be statistically significant. Mean scores of the motivation scale and its subscales were found to be high in all measurements of both groups. 
Conclusion: It was determined that the "Management-of-Epileptic-Seizure-Training-Program-Prepared-with-Virtual-Reality-Technology" was effective in increasing the knowledge, skills, and motivation of parents regarding the management of epileptic seizures.
Keywords: Virtual reality technology, epilepsy, seizure management, child, nurse