İletişim uyumu kuramı temelinde törensel karşılaşmalar: Yerli televizyon dizilerine yönelik bir analiz
Ceremonial encounters based on communication accommodation theory: An analysis on local television series
Yazar: SELMA DİDEM ÖZŞENLER
Danışman: PROF. DR. EMİNE DEMET GÜRÜZ
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; Radyo-Televizyon = Radio and Television ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Etkileşim = Interaction ; Etkileşimli yaklaşım = Intereactive approach ; Ritüel = Ritual ; Televizyon = Television ; Televizyon dizileri = Television serials ; Uyum = Adaptation ; İletişim = Communication ; İletişimsel davranış = Communicative behaviours ; İlişkisel süreçler = Relational processes

Özet:
Kişilerarası iletişimin günümüzde öneminin artması ile birlikte etkileşim düzeninde başat rol oynayan iletişim uyumu stratejileri de daha detaylı incelenmeye başlanmıştır. Bu iletişim uyumu stratejileri de kişinin sahip olduğu benliğini koruması ya da iletişim davranışlarını onarması için önem arz etmektedir. Kişi kendisini ve iletişim kurduğu kişiyi iyi tanıyarak farklı bir deyişle öznel ve nesnel benliğinin farkında olarak iletişim uyum stratejilerini oluşturmakta ve bu şekilde etkileşim düzeni sağlamaktadır. Etkileşim düzeni ile iletişim uyumu kuramı arasında yakın bir ilişki bulunmaktadır. Etkileşim düzenini kişinin kendi isteğine göre oluşturması iletişim stratejilerini iyi tanıması ile mümkün olabilmektedir. Etkileşim düzeni kişinin kendi iletişim ve tutum ve davranışlarını sürekli tekrar etmesi anlamı taşıdığından kişinin törensel ritüellerinde özellikle de geçiş ritüellerinden ilişkisel ritüellerinde de sıklıkla tekrar ettiği görülmektedir. Bunun sebebi kişi ilk defa farklı bir dönem/evreye geçiş yapacağından sahip olduğu ve bildiği davranışları tekrar etmekte ve konformist davranarak benliğinin aşınması riskini en aza indirmektedir. Bunu yaparken de iletişim uyum stratejilerinden destek almaktadır. 
Bu çalışmanın amacı, içerik ve çerçeve analizi yolu ile merak edilen hedef kitleyi en iyi temsil ettiği düşünülerek reyting oranları ve ilişkisel ritüelin yoğun olarak ele alındığı diziler olan Paramparça, Aşk Yeniden, Kara Para Aşk, Poyraz Karayel, Asla Vazgeçmem dizilerinin ana karakterlerinin diyalogları metin haline getirilip içerik analizine tabi tutulmuştur ve bu sahneler görsel örneklere de yer verilerek çerçeve analizi ile de desteklenerek betimlenmiştir. İlişkisel ritüeller, başbaşa geçirilen zamanlarda yapılan ritüeller, günlük ritüeller, ilişkiye özgü ritüeller, gündelik rutinler ve görevler, samimiyet/mahremiyet/cinsel ilişki ritüelleri olmak üzere beş ayrı kategoride incelenmiştir bunların haricinde bu kategorilere yerleşemeyen ve ayrı bir kategorinin açılmasını gerektiren çiftlerin kendilerinin ürettiği sosyal ilişki ritüelleri eklenmiştir. Bu kategorilerde dizilerde karakterlerin hangi iletişim stratejilerini sıklıkla kullandıkları ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Elde edilen sonuçların şimdiye kadarki çalışmalarda hiç elde edilmeyen bulgular olması göze çarpmaktadır bu sebeple bu sonuçlara yönelik yapılan değerlendirme ve önerilerin bu alanda gelecekteki araştırmacılara destek sağlaması umulmaktadır.

Abstract:
Today, together with the increasing importance of interpersonal communication, the communication harmony strategies that play a principal role in the order of interactions began to be analyzed in more detail. These communication harmony strategies are important for the individuals to maintain their self-respect or to repair their communication behaviors. The individuals form their communication harmony strategies by well-recognizing the person they communicate, i.e., by being aware of their subjective and objective individualism, and ensure their interaction orders. Order of interaction and communication harmony theory are closely related. Forming their own order of interactions at their own will is only possible through knowing their own communication strategies very well. Since order of interactions means continuous repetition of individual's own communication and attitudes and behaviors, it is observed that it is frequently repeated in individual's own ceremonial rituals, particularly in associative rituals among all transitional rituals. It is because the individual repeats the behaviors that he owns and knows, and minimizes the risk of self-corrosion by acting in a conformist manner, since he will be switching to a different period/phase for the first time. he receives support from communication harmony strategies while doing this.
In this study, the dialogues of the main characters of popular TV series, Paramparça, Aşk Yeniden, Kara Para Aşk, Poyraz Karayel, Asla Vazgeçmem, which intensively refer to associative rituals, and which are considered to well-represent the compelling target group, were textualized and went through content analysis, and the scenes were described with the help of frame analysis by including some visual examples. Associative rituals were analyzed in five different categories as: private-time rituals, daily rituals, relationship-specific rituals, daily routines and tasks, sincerity/privacy/sexual intercourse rituals, and another category, social relationship rituals, which did not fit into any of these categories, and which created by the couples themselves, were included. In these categories, it was attempted to reveal which communication strategies were used the most by the characters. The results show findings that have never been found in previous studies, and thus, these evaluations and suggestions are expected to be of help to future studies and researchers.