Primer baş ağrılı kadın hastalarda cinsel işlev bozuklukları
Sexual dsyfuncti̇on in female pati̇ents wi̇th primary headache
Yazar: AYTEKİN CEVİZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DÜRDANE AKSOY
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Ağrı = Pain ; Baş ağrısı = Headache ; Cinsel bozukluklar = Sex disorders ; Kadınlar = Women ; Migren hastalıkları = Migraine disorders ; Ölçekler = Scales

Özet:
ÖZET
Primer bas agrıları (PBA) kisinin verimliligini ve yasam kalitesini belirgin sekilde
etkileyen hastalıklardır. Cinsel islev bozuklugu (CB) ise çok çesitli faktörlerin sebep
olabildigi önemli bir saglık sorunudur. Bu çalısmada, PBA?lı kadınların cinsel
islevlerini saglıklı kontrol grubu ile karsılastırmayı, bas agrısının türü, sıklıgı, süresi,
egitim durumu, gelir seviyesi, sigara kullanma öyküsü, kan prolaktin, TSH ve T4
düzeyleri ile iliskisini tespit etmeyi amaçladık.
Gaziosmanpasa Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji kliniginde migren tanısı
alan 41, gerilim tipi bas agrısı (GTBA) tanısı alan 39 kadın hasta ve 41saglıklı
gönüllü çalısmaya alındı. CB, ?Kadın Cinsel Fonksiyon Endeksi
(FemaleSexualFunction Index:FSFI)? kullanılarak degerlendirildi. Katılımcılara
Beck Depresyon Ölçegi (BDÖ) uygulanarak depresyon saptanan bireyler çalısma dısı
bırakıldı. Gruplar arasında yas, BDÖ, prolaktin, TSH, T4 degerleri bakımından
istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu. Migren grubunda %75.6, GTBA grubunda %
79.5, kontrol grubunda ise % 7,3 CB tespit edildi. FSFI skorları migren grubunda
21.59 ± 6.38, GTBA grubunda 22.31 ± 5.25, kontrol grubunda 31.15 ± 3.60 idi. FSFI
total skoru ve istek, uyarılma, lubrikasyon, orgazm, cinsel basarı ve agrıdan olusan
FSFI alt grup skorları migren ve GTBA grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel
olarak anlamlı derecede düsüktü (p<0.001). Migren ve GTBA grupları arasında FSFI
ve bilesenleri açısından anlamlı bir fark saptanmadı (p=0.810). lkokul mezunlarının
%62.7'sinde, ortaokul mezunlarının %58.1'inde, lise-üniversite mezunlarının ise
%32.3' ünde CB vardı. Egitim seviyesi ile CB arasında kuvvetli negatif korelasyon
ve gruplar arasında anlamlı fark saptandı (p=0.019).
Bulgularımız, migren ve GTBA'lı kadınlarda CB' nin kronik hastalık ve/veya
agrının rolü dısında karmasık bir çok mekanizmaya baglı olabilecegini
düsündürmektedir. Büyük hasta gruplarında yapılacak uzun süreli, prospektif
çalısmalar, primer bas agrılarında cinsel islev bozuklugunun iyi anlasılmasına ve
tedavi yaklasımlarının olusturulmasına katkıda bulunacaktır.
Anahtar kelimeler: Migren, Gerilim Tipi Bas Agrısı, Cinsel slev Bozuklukları, FSFI

Abstract:
ABSTRACT
Primary headaches (PH) are diseases that specifically affect productivity and the life
quality of people. Sexual dysfunction (SD) is an important health problem caused by
several factors. In this study, we aimed to compare the sexual functions of female
patients with the control group, and to determine its relationship with the type of
headache, frequency, period, educational status, level of income, smoking history,
blood prolactin, TSH and T4 levels.
41 female patients diagnosed with Migraine and 39 patients diagnosed with
tension type headache (TTH), and 41 healthy volunteers in GOPU, Faculty of
Medicine, Neurology Clinics were included into the study. SD was evaluated using
FSFI. Beck Depression Scale was performed to whole participants, and the
individuals determined with depression were excluded. There was no statistically
significant difference between the groups in terms of age average, BMI, BDS,
prolactin, TSH, T4 average values (p>0.05). SD was determined in 75.6% of the
migraine group, and in 79.5% of the TTH group. Average FSFI scores were 21.59 ±
6.38 in the migraine group, 22.31 ± 5.25 in the TTF group, and 31.15 ± 3.60 in the
control group. FSFI score, and sub-group scores including desire, arousal,
lubrication, orgasm, sexual satisfaction and pain were found as statistically and
significantly lower in the migraine and tension type headache groups than the control
group (p<0.001). No significant difference was determined between migraine and
TTH groups in terms of FSFI and its components (p=0.810). SD was determined in
62.7% of elementary education graduates, in 58.1% of secondary education
graduates, and in 32.3% of the high school-university graduates. A strong negative
correlation was determined between the level of education and SD and a significant
difference was found between the groups (p=0.019).
Our findings reveal that SD in female patients with migraine and TTH can
depend upon several complicated mechanisms apart from the role of a chronic
disease and/or pain. Analyzing the sexual functions of female patients with primary
headache through the long-term and prospective studies including large number of
patients will contribute upon understanding the sexual dysfunction in female patients
with primary headache better and creating treatment approaches.
Key Words: Migraine, Tension Type Headache, Sexual Dysfunctions, FSFI