Johann Sebastian Bach'ın klavsen eserlerinde anlatım üslubu
Johann Sebastian Bach's harpsichord in expression style works
Yazar: AKİSET ATAN
Danışman: DOÇ. DR. BANU MUSTAN DÖNMEZ
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Müzik = Music
Dizin: Bach, Jean Sebastien = Bach, Jean Sebastien ; Barok Çağ = Baroque Age ; Klavsen = Clavichord ; Müzik eserleri = Music works ; Üslup = Stylistic

Özet:
Bu çalışma, Barok Dönem Çoksesli Batı Müziği'nin dev ismi Johann Sebastian
Bach'ın klavsen eserlerindeki anlatım üslubunu ele almak için gerçekleştirilmiştir.
Barok Dönemin müziği, polifonisi ve Bach'ın klavsen eserleri ele alınmadan önce,
J.S.Bach'ın hayatı ve eserleri açısından belirleyici bir sanatsal evre olan Barok Dönem
üzerinde duruldu. Öncelikle Barok sözcüğünün anlamı ve tanımı, Barok Dönemin
görsel sanatlar –mimari- heykel-resim- alanındaki genel üslup özellikleri, görsel
örneklerle desteklenerek ele alındı.
Sonrasında Uluslararası Sanat Müziği'nde tek seslilikten Barok evreye geçene
kadar ki dönem, ezgi, ritim, polifoni, çalgı ve biçim gibi tüm müziksel öğelerin
üslupları bakımından ele alınarak analiz edilmiştir. Genel hatlarıyla yapılmış olan bu
analizde temel amaç, tek seslilikten Barok Evreye gelinene kadar ki süreçte nasıl bir yol
izlendiğini ve bu izlenen yolun Barok Evreyi ne şekilde etkilediğini ortaya
çıkarabilmekti: Uluslararası Sanat Müziğinin ilk evrelerinden Barok döneme gelene
kadar, farklı ezgisel kalıpların zenginleşmesinin, yeni ritmik/metrik kalıplarla
tanışılmasının, çalgılardaki ve çalgılamadaki ustalığın öneminin artmasının, özetle
Barok Dönem'le birlikte zirveye taşınmaya başlayan çoksesliliğin, uzun evre ve
evrimler sonucunda gerçekleşmiş olduğu üzerinde durulmuştur.
Müzikte Barok Dönem Üslubu alt başlığına gelindiğinde ise şu noktalar üzerinde
durulmuştur: Barok Dönemin 150 yıllık bir zaman dilimi içerisinde, diğer dönemlerden
oldukça farklılaşarak oluştuğu, dönem bestecilerinin ve eserlerinin (vokal-çalgısalsahne
yapıtları) polifonide zirveye ulaştığı, bas şifreleme yönteminin geliştirildiği,
dönemin müziksel üslubunun Erken ve Orta Barok Dönemlerinde oluşmaya başladığı,
fakat Olgun Barokta zirve noktasına erişildiği, Barok Dönem bestecilerinin gelecek yeni
dönemleri aydınlattığı ve çığır açtıkları üzerinde durulmuştur
Çalışmanın son bölümünde, J. S. Bach'ın klavsen üslubunu analitik yönden ele
almadan önce, Bach'ı Bach yapan biyografisi ve eserleri üzerinde durulmuştur. Bach'ın
yaşamı ve müziğinin, içinde bulunduğu dönemin ekonomi-politiği ve inançsal yapısı
tarafından belirlendiği vurgulanmış, bu yaşanmışlıkların izdüşümlerinin eserlerine
yansıdığı tespit edilmiştir. Nihayetinde, J. S. Bach'ın klavsen eserlerindeki anlatım
üslubu, nota örnekleriyle analiz edilmiştir.


Anahtar Kelimeler: 1. J. S. Bach, 2. Klavsen Eserleri, 3. Barok Dönem, 4.Üslup, 5. Müzikal Anlatım

Abstract:
This study has been carried out to discuss the style of expression in the
harpsichord works of Johann Sebastian Bach, a major figure in the polyphonic
European music. Prior to discussing the music of the Baroque Period, its polyphony,
and his harpsichord works, the Baroque Period, a determining art period on the life and
works of J. S. Bach, was mentioned. The meaning and the definition of the word
'baroque', features of the general style in the field of the visual arts -architecture,
sculpture, painting- were handled with demonstrations.
After that, the period between monophony and the Baroque Era was handled and
analyzed in terms of the styles of elements like melody, rhythm, polyphony, instrument
and form. The main purpose of this rough analysis was to reveal what sort of path was
followed and how this path affected the Baroque Period. From the first phases of the
International Art Music until the Baroque Period, enrichment of different melodic
patterns, introduction of new rhythmical/metrical patterns, rise in importance of
ingenuity in instruments and orchestration, in brief, it was discoursed that polyphony
which started to culminate with the Baroque Era had taken shape after long phases and
evolution.
Under the subheading of The Style of Baroque Period in Music, these topics
were discoursed: development of the Baroque Period quite distinctly from other periods
in a 150-year period, culmination of composers of the period and their works (vocalinstrumental-stage
works) in polyphony, development of figured bass technique, that
the musical style of the period started to develop in the Early and High Baroque Periods
but culminated in the Late Baroque Period, and that composers of Baroque Period
illuminated the new future periods and marked a new era.
In the final section of this study, prior to handling the harpsichord style of J. S.
Bach in an analytical aspect, the biography and works that made Bach, Bach was
discoursed. It was emphasized that Bach's life and music was determined by the
economy-politics of the period in which he lived, and it was determined that the 
projections of his life experiences redounded on his works. Ultimately, his style of
expression in his harpsichord works was analized with illustrations.


Key Words: 1. J. S. Bach 2.Harpsichord Composition 3. Baroque Era 4. Style 5.Musical Expression