Fen ve teknoloji öğretiminde sorgulayıcı öğrenme stratejilerinin öğrencilerin sorgulayıcı öğrenme becerileri, akademik başarıları ve tutumları üzerindeki etkisi
The effect of inquiry learning strategies on students? skills of inquiry learning, academic success and attitudes
Yazar: SABRİYE NİHAN TAŞKOYAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ALİ GÜNAY BALIM
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Yapılandırmacı öğretim yöntemi = Constructivist teaching method

Özet:
Teknolojik ilerlemeler ve bilimsel buluşlar ülkelerin bu alanlarda kendilerini geliştirebilmeleri için toplumu oluşturan bireylerin eğitimleri üzerine yoğunlaşmalarına yol açmıştır. Özellikle fen öğretiminde bireylerin sorgulayabilen, eleştirel düşünebilen, karşılaştıkları sorunlara değişik çözüm yolları üretebilen ve teknolojiyi kullanarak bilgiye ulaşabilen niteliklerde yetişmelerini sağlayabilecek öğrenme yaklaşımlarının Fen ve Teknoloji öğretiminde kullanılması büyük bir önem kazanmıştır. Bu amaçla fen öğretim programlarının gözden geçirilmesi ve yenilenmesi yoluna gidilmiş, öğrenci merkezli ve bilginin öğrenenler tarafından yapılandırılmasını esas alan yaklaşım ve stratejilerin kullanılması üzerinde durulmaya başlanmıştır. Bu sebeple, temelleri yapılandırmacı yaklaşıma dayalı olan sorgulayıcı öğrenme önem kazanmıştır. Fen öğretimindeki yeni yaklaşımlar sorgulamayı ve öğrencilerin kendi kendilerine öğrenmelerinde sorgulayıcı öğrenmeyi temel almıştır.Araştırmanın amacı, Sorgulayıcı öğrenme stratejilerine dayalı olarak yürütülen Fen ve Teknoloji ders uygulamalarının öğrencilerin sorgulayıcı öğrenme becerileri, akademik başarıları ve Fen Bilgisi dersine yönelik tutumları üzerindeki etkilerini belirlemektir. Bu araştırmanın problemini: ?Fen Bilgisi Dersi ?YA BASINÇ OLMASAYDI ?? Ünitesinin Öğretiminde Sorgulayıcı Öğrenme Stratejilerinin Öğrencilerin Sorgulayıcı Öğrenme Becerileri, Akademik Başarıları ve Tutumları Üzerindeki Etkileri Nelerdir?? sorusu oluşturmuştur. Araştırmanın bağımlı değişkeni öğrencilerin akademik başarıları, sorgulayıcı öğrenme becerileri ve Fen ve Teknoloji Dersine yönelik tutumlarıdır. Bağımsız değişkeni ise öğrenme stratejileridir.Fen ve Teknoloji öğretiminde sorgulayıcı öğrenme stratejilerinin etkililiğini sınamaya yönelik bu çalışmada ?ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desen? kullanılmıştır. Araştırmada deneysel bir çalışam olduğundan evren ve örneklem seçimine gidilmemiş, çalışma grubu alınmıştır. Çalışma grubunu İzmir ili Bayındır ilçesindeki Canlı 60. Yıl İlköğretim okulundaki 7. Sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada 7. sınıf öğrencilerinin bir önceki yıldaki akademik başarı ortalamaları ve ön test denkliğine bakılarak biri deney (7-A sınıfı) diğeri kontrol grubu (7-B) olarak atanmıştır. Deney grubu (n= 18) ve kontrol grubu (n=18) öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada yedinci sınıf Fen öğretim programıdaki ?Ya Basınç Olmasaydı?? ünitesiyle ve yedi hafta (21 ders saati) sürdürülmüştür. Deney grubundaki öğrencilere 5E öğrenme modeli temel alınarak sorgulayıcı öğrenme stratejilerine uygun olarak hazırlanan deney ve uygulama etkinlikleriyle öğretim yapılmıştır. Etkinlikler öğrencilerin sorgulama becerilerini geliştirmeyi amaçlayacak şekilde soru sorma, sorunun çözümüne yönelik denence kurma, çözümüne yönelik deney tasarlama ve uygulamaya yönelik olarak hazırlanmıştır. Kontrol grubundaki öğrencilere ise 5E öğrenme modeline uygun olarak ders planları hazırlanmış, kontrol grubundaki öğrencilerin etkinlikleri, Fen Bilgisi öğretim programına uygun ders kitaplarındaki deneyleri ve uygulamaları kapsayacak şekilde hazırlanıp uygulanmıştır. Veri toplama aracı olarak ?Akademik Başarı Testi?, ?Fen'e Yönelik Sorgulayıcı Öğrenme Becerileri Algısı Ölçeği?, ?Fen Bilgisi Tutum Ölçeği? ön test ve son test olarak uygulanmıştır. Açık uçlu sorular her iki gruptaki öğrencilere son test olarak uygulanırken hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme sorularıyla deney grubundaki 9 öğrenci ile görüşme yapılmıştır. Elde edilen verilere göre uygulama öncesi her iki gruptaki öğrencilerin başarı testleri, sorulayıcı öğrenme becerileri algıları ve fene yönelik tutum puanları arasında herhangi anlamlı bir fark bulunmamıştır. Uygulama sonunda ise başarı testi, sorgulama becerileri algıları ve açık uçlu soruların sonuçlarına göre deney grubu öğrencilerin lehine anlamlı fark bulunmuştır. Ancak Fen'e yenlik tutumlarında ise her iki grupta anlamlı bir fark bulunamamıştır. Deney grubundaki öğrencilerle uygulamanın etkililiğine yönelik yapılan görüşme sonuçları da sorgulayıcı öğrenme stratejilerinin etkililiğini desteklemektedir.Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda Fen ve Teknoloji dersi öğretmenlerinin yeni öğrenme yaklaşımları ve stratejileri ile ilgili hizmet içi eğitim seminerlerine alınmaları, öğrencilerin gruplar halinde fen laboratuvarını kullanmaları, laboratuvar araç-gereçlerinin yeterli sayıda olması ve öğrencilerin laboratuvarda bulunmayan ancak evlerinden ya da dışarıdan kolayca sağlayabilecekleri malzemeleri derse zamanında ve tam olarak getirmesi konusunda ikna edilmesi, 2005 Fen ve Teknoloji Öğretim Programı'nada sorgulayıcı öğrenmeye dayalı etkinlikler konularak Fen ders kitaplarında da bu etkinliklere yer verilmesi, Fen ve Teknoloji dersi öğretmenlerinin derslerinde günlük yaşamdan örneklere yer vermesi önerilmektedir. Ayrıca bu araştırma İlköğretim 7. sınıf ?Ya Basınç Olmasaydı?? ünitesinde uygulanarak öğrencilerin akademik başarıları, sorgulama becerileri algıları ve Fen Bilgisi dersine yönelik tutumları incelenmiştir. İleride bu yaklaşım fen derslerinde farklı ünitelerde ya da farklı derslerde (Türkçe, İngilizce, Tarih, Coğrafya, Matematik vb.) uygulanarak etkilliği araştırılabilir. Bunun yanısıra sorgulayıcı öğrenme stratejilerinin öğrencilerin problem çözme becerileri, eleştirel düşünme becerileri ya da fen yaratıcılıkları üzerine etkisi ve bunların öğrencilerin sorgulama becerileri arasındaki ilişkisine bakılabilir.Anahtar Kelimeler: Yapılandırmacı Yaklaşım, Sorgulayıcı Öğrenme Stratejisi, Sorgulayıcı Öğrenme Becerileri, Akademik Başarı, Fen'e Yönelik Tutum.

Abstract:
Technological developments and scientific inventions have resulted in societies? increasing interest in education of society members. Especially, in science education, teaching approaches that make members be able to question, think critically, produce alternative solutions to problems and get the knowledge by using technology gained an observable significance. Considering this goal, science educational programs have been revised; student- centered and discovery learning strategies have much been considered. As a result, inquiry learning which is based on constructivism has gained importance. New approaches to sience education have derived from questioning and students? own discovery of relevant knowledge.The aim of research is to find out the effect of Science and Technology course that is carried out by using inquiry learning strategies on students? inquiry learning skills, academic success and attitude toward the lesson. The question, ?What are the effects of using inquiry learning strategies for ?What If There Was No Pressure? unit on students? inquiry learning skills, academic success and attitudes?? is the main question of the study. The dependent variables of this research are students? academic success, inquiry learning skills and attitude toward Science and Technology course. The independent variable is the learning strategies.In this research that examines the role of inquiry learning strategies in science and technology teaching, semi-experimental design with `pre-test?- `post-test?control group is used. As research is an experimental one, population and examplification techniques wasn?t choosen; study group is selected. Study group includes 7th grade students of Canlı 60. Yıl primary school in Izmir, Bayındır. In this research, considering average academic success in th previous year and pre test equality, 7-A class is used as experimental group and 7-B class as control group. Experimental group (n=18) and control (n=18) group include 36 students. This study is carried out during 7 weeks (21 class hours) and based on the unit ?What If There Was No Pressure??. Students in experiment group were taught by using experiments and application activities relevant to inquiry learning strategies and 5E learning model. Activities are prepared in a way which makes students? questioning abilities develop by asking, suggesting solutions, developing experiments for the result and application.On the other hand, lesson plans are structured according to 5E learning model for students in control group and their activities are prepared and implemented according to textbooks which are paralel to curriculum of the course. ?Academic Success Test? ? Measure for Inquiry Learning Skills Toward Science? ?Measure for Attitude Toward Science? pre test and post test are applied in order to collect relevant outcome. While applying post test for each students of both groups, open ended questions which was prepared as half ? structured interview questions are given to 9 students in the experiment group. According to the outcome, there are no outstanding differences between both groups? students? academic success test, inquiry learning skills and attitude toward science marks before the application. Whereas, there occured a meaningful difference that is in the favour of experiment group, according to success test, inquiry learning realization level and result of open ended questions. However, there are no changes in attitude toward science. The result of interviews with experiment group students on the effectiveness of application supported the effectiveness of inquiry learning strategies.In the light of the findings of the research, it is suggested that Science and Technology instructors should be given lectures on recent approaches and strategies, students should use science laboratories in groups, there should be enough number and amount of laboratory equipments and students should be made to take any easy to find materials that are not present in labratory in time, there should be activities which depend on Inquiry Learning strategies in 2005 Science and Technology course books and teachers should select their examples from daily life. Besides, in this study, primary 7th grade students? academic success, inquiry learning abilities and attitudes toward science course under the unit ? What if there was no pressure??. In the future this approach can be implemented to different science units or different subject matters such as Turkish, English, Maths etc. Whatsmore, the effest of inqiry learning strategies on problem solving skills, critical thinking skills or creativity in science and their relationship with the students? questioning skills can be examined as well.Key Words: Constructivist Approach, Inquiry Learning Strategies, Inquiry Learning Skills, Academic Success, Attitude Toward Science.