Genç Erkeklerin Bigoreksiya Düzeyine; Beden Algısı, Sosyal Fizik Kaygı ve Algılanan Desteğin Etkisi
The Effect of Body Image, Social Physique Anxiety, and Perceived Support on the Level of Bigorexia in Young Men
Yazar: KIYMET BATMAZ
Danışman: PROF. DR. ERSİN USKUN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Beden imajı = Body image ; Bigoreksiya = Bigorexia ; Sosyal görünüş kaygısı = Social appearance anxiety

Özet:
Bu çalışmada genç erkeklerin bigoreksiya düzeyine; beden algısı, sosyal fizik kaygı ve algılanan sosyal desteğin etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Kesitsel analitik tipteki bu çalışma, 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Süleyman Demirel Üniversitesi'nde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evreni, üniversitedeki 15 fakülteden herhangi birinde lisans düzeyinde eğitim alan 15 890 erkek öğrencidir. Evrendeki birey sayısı (N): 15 890, sıklık (p): 70/120, hata payı (α): %5, desen etkisi 1 alınarak OpenEpi programında 366 hesaplanmış, %5 daha eklenerek, fakültelere göre tabakalama ve yuvarlama yapıldığında 386 olarak belirlenmiştir. Veriler, tabakalı basit rastgele örnekleme yöntemi kullanılarak seçilen 386 erkekten hibrit olarak toplanmış; SPSS 22.0 programında yüzde, ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum değerler, ki-kare ve t testi, Pearson korelasyon ve lojistik regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir. İstatistiksel anlamlılık için p<0,05 kabul edilmiştir. Araştırmanın bağımlı değişkeni, MDDI puanına göre belirlenen bigoreksiya durumudur. Sosyodemografik, egzersiz, beslenme, ergojenik destek ürünü kullanımı gibi özelliklerin yanında; beden algısı (BAÖ), sosyal fizik kaygı (SFKE) ve algılanan sosyal destek (ÇBASDÖ) durumları incelenmiştir. 
Araştırma grubunda bigoreksiya %18,9; düzenli egzersiz %58,8 ve ergojenik destek ürün kullanımı %19,4 sıklığa sahipti. Kendi evinde kalanlarda; apart, yurt veya akraba evinde kalanlara göre bigoreksiya sıklığı 0,5 kat daha azdı (p=0,017). Sportif performans için ergojenik destek ürün kullananlarda, kullanmayanlara göre bigoreksiya sıklığı 4,8 kat daha fazlaydı (p<0,001). Dış görünüşten duyulan kaygı (SFKE puanı) arttıkça; bigoreksiya riski 1,3 kat artmaktaydı (p<0,001). Beden algısı memnuniyet düzeyi (BAÖ puanı) ve algılanan sosyal destek düzeyi (ÇBASDÖ puanı) arttıkça, bigoreksiya düzeyi (MDDI puanı) azalmaktaydı (sırasıyla r=-0,011, p=0,832, r= -0,152, p=0,003). Aile veya arkadaş kaynaklı algılanan sosyal destek düzeyi arttıkça, bigoreksiya düzeyi (MDDI puanı) azalmaktaydı (sırasıyla r= -0,150, p=0,003 ve r= -0,148, p=0,004).
 Sonuç olarak, bu çalışmada yaklaşık beş genç erkekten birinde, yani oldukça yüksek bir sıklıkta, bigoreksiya varlığı tespit edilmiştir. Ayrıca genç erkeklerdeki beden algısının, sosyal fizik kaygının ve algılanan sosyal desteğin bigoreksiyada etkili faktörler olduğu görülmüştür.

Abstract:
This study aimed to investigate the effect of body image, social physique anxiety, and perceived social support on the level of bigorexia in young men.
This cross-sectional study was conducted during the 2022-2023 academic year. The population of the study was 15 890 male students enrolled in undergraduate at Süleyman Demirel University. The population size (N) was 15 890, with prevalence (p):70/120 and margin of error (α):  5%, design effect:1 was assumed.  The sample size of 366 was calculated in the OpenEpi program. Adding 5% and stratifying by faculties resulted in a determination of 386. Data were collected using hybrid stratified random sampling (n=386). The data were evaluated employing percentages, means, standard deviations, minimum and maximum values, chi-square and t tests, Pearson correlation, and logistic regression analyses. A significance level of p<0.05 was statistical significance. The dependent variable was bigorexia determined by MDDI scores. 
In the study group, the prevalence of bigorexia was 18.9%, regular exercise was 58.8%, and the ergogenic support useage was 19.4%. Among those living in their own homes,  bigorexia was 0.5 times lower compared to those living in other accommodations including apartments, dormitories, or with relatives (p=0.017). Bigorexia was 4.8 times higher among individuals ergogenic support useage compared to non-users (p<0.001). As concerns about physical appearance (SPA) increased, bigorexia increased by 1.3 times (p<0.001). As the level of body perception satisfaction (BIS) and perceived social support (MPSS) increased, the level of bigorexia (MDDI) decreased (r=-0.011, p=0.832; r=-0.152, p=0.003, respectively). As the perceived social support from family or friends increased, bigorexia (MDDI) decreased (r= -0.150, p=0.003 and r= -0.148, p=0.004, respectively).
This study found a prevalence one in every five young men, indicating a relatively high frequency of bigorexia. It was observed that body image, social physique anxiety, and perceived social support are influential factors in bigorexia.