Hibrit hijyenik rapid maksiller ekspansiyon ve full akrilik bonded rapid maksiller ekspansiyon apareyleri ile yapılan hızlı üst çene genişletmesinin iskeletsel ve dentoalveolar yapılar ile ağrı ve yaşam kalitesi üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluating the impacts of rapid maxillary expansion performed with hybrid hygienic rapid maxillary expansion and full acrylic bonded rapid maxillary expansion appliances on skeletal and dentoalveolar structures as well as on pain and quality of life
Yazar: BURAKHAN ALBAYRAK
Danışman: PROF. DR. ERCAN CENK DORUK ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP ÇOBAN BÜYÜKBAYRAKTAR ; DR. ÖĞR. ÜYESİ BERNA ZORKUN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Çalışmamızın amacı, geleneksel ve diş-kemik destekli iki farklı RME apareyinin dentoalveolar ve iskeletsel yapılar üzerine etkisinin değerlendirilmesiyle birlikte her iki apareyin uygulanması esnasında oluşturduğu ağrı ve bireylerin yaşam kalitesi üzerindeki etkisinin incelenmesidir. 
Araştırmanın çalışma grubunu, Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı'nda tedavi olmak üzere başvuran 26 hasta oluşturmuştur. Çalışmamızda her bir grupta 13 kişi olacak şekilde hastalar rastgele olarak 2 gruba ayrılmıştır. 1. gruba, Full Akrilik Bonded Rapid Maksiller Ekspansiyon Apareyi (FABRME, n=13) 2. gruba ise Hibrit Hijyenik Rapid Maksiller Ekspansiyon Apareyi (HHRME, n=13) ile hızlı üst çene genişletmesi uygulanmıştır. Her iki çalışma grubunda bulunan hastalardan genişletme öncesi (T0) ve sonrası (T1) olmak üzere 2 farklı dönemde posteroanterior, lateral sefalometrik film ve alçı model kayıtları alınmıştır. Daha sonra bu alçı modeller dijital ortama aktarılmıştır. Ayrıca çalışmaya katılan hastalardan ağrı (Vizüel Analog Skalası, VAS) ve yaşam kalitesi (Oral Health Impact Profile, OHIP) üzerine iki adet anket formu doldurmaları istenmiştir. Hastalar anket formlarını tedavinin başlangıcından itibaren 1. gün, 1. hafta, 2. hafta ve 1. ayda doldurmuşlardır. Röntgenler ve dijital modeller üzerinde genişletme öncesi ve sonrasında ölçümler yapılmış ve hastaların doldurduğu anketler de göz önüne alınarak üst çene genişletmesinde iki farklı apareyin etkisi karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde Shapiro-Wilk, Mann-Whitney U ve Wilcoxon testleri kullanılmıştır.
Her iki grupta iskeletsel ve dental değişikliklerde istatistiksel olarak anlamlı sonuçlar bulunmuştur. Ancak HHRME grubunda FABRME grubuna kıyasla nazal ve maksiller ölçümlerde daha fazla iskeletsel kazanım elde edilmiştir. Her iki grupta A noktasında ileri yönlü bir hareket gözlenirken mandibulada aşağı ve geriye doğru bir rotasyon gözlenmiştir. Bu durum vertikal parametrelerin ve ANB açısının artmasına neden olmuştur. Her iki grupta overbite azalmıştır. Ağrı ve yaşam kalitesi açısından iki grup arasında anlamlı bir fark tespit edilmemiştir. 
Her iki genişletme metodunun üst çene darlığına sahip büyüme gelişim dönemindeki bireylerin tedavisinde etkili olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The purpose of our study is to evaluate the effects of two different types of RME (Rapid Maxillary Expansion) appliances, one traditional and the other tooth-bone supported, on dentoalveolar and skeletal structures and to investigate the pain generated during the application of both appliances and their impact on individuals' quality of life.
The research study group consisted of 26 patients who applied for treatment at the Department of Orthodontics, Faculty of Dentistry, Sivas Cumhuriyet University. Patients were randomly divided into two groups, each consisting of 13 individuals. The first group was treated with Full Acrylic Bonded Rapid Maxillary Expansion Appliance (FABRME, n=13), while the second group was treated with Hybrid Hygienic Rapid Maxillary Expansion Appliance (HHRME, n=13) for rapid maxillary expansion. Posteroanterior and lateral cephalometric X-ray images and plaster model records were obtained from patients in both study groups at two different periods: before expansion (T0) and after expansion (T1). Subsequently, these plaster models were digitized and transferred into a digital format. In addition, the participating patients were asked to complete two questionnaire forms regarding pain (Visual Analog Scale, VAS) and quality of life (Oral Health Impact Profile, OHIP) in the study. The patients filled out the questionnaire forms on the first day, first week, second week, and first month since the treatment started. X-ray and digital model measurements were taken before and after the expansion and the effects of the two different appliances in the maxillary expansion were evaluated comparatively, also taking into account the questionnaires filled out by the patients. Shapiro-Wilk, Mann-Whitney U, and Wilcoxon tests were used to evaluate the obtained data.
Statistically significant results were found in both groups regarding skeletal and dental changes. However, in the HHRME group, greater skeletal gains were achieved in nasal and maxillary measurements compared to the FABRME group. In both groups, a forward movement was observed at Point A, while a downward and backward rotation was observed in the mandible. This situation has led to an increase in vertical parameters and the ANB angle. In both groups, overbite has decreased.
It has been determined that both expansion methods effectively treat individuals with maxillary constriction in the growth and development period.