Akut koroner sendromlu hastalarda end tidal karbondioksit değerinin hastane içi ve bir aylık dönemde mortaliteyle ilişkisi
The relationship between mortality and end tidal carbondioxide  value in hospital and in one month period for the patients with acute coronary syndrome
Yazar: NAZİM ONUR CAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDAL TEKİN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Kardiyoloji = Cardiology ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis = Emergency service ; Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Doğal ölüm = Natural mortality ; Göğüs ağrısı = Chest pain ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Karbon dioksit = Carbon dioxide ; Mortalite = Mortality

Özet:
Göğüs Ağrısı Sebebiyle Acil Servise Başvuran Akut Koroner Sendromlu Hastalarda End Tidal Karbondioksit Değerinin Hastane İçi Ve Bir Aylık Dönemde Mortaliteyle İlişkisi
Amaç: Göğüs ağrısı şikayetiyle Acil Servise başvuran Akut Koroner Sendrom hastalarında hastane içi ve bir aylık mortaliteyi öngörmede daha hızlı ve noninvaziv bir yöntem olarak ETCO2 'i kullanmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Araştırmamız; Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisinde yapılmış prospektif bir çalışmadır. Çalışmamıza göğüs ağrısı şikayeti ile acil servise başvuran hastalar arasından dışlama kriterleri uygulandıktan sonra geriye kalan hastalar dahil edildi. Çalışmaya alınan hastaların demografik özellikleri, vital bulguları,  değeri, EKG özellikleri, ağrının şekli, troponin değeri, biyokimyasal parametreleri ve son tanısı kaydedildi. ETCO2  ölçümü Amerikan Gıda ve İlaç İdaresi (FDA) onaylı Capnostream®20p portatif hasta başı monitörü kullanılarak yapıldı. Elde edilen verilen IBM SPSS 20 programı ile analiz edildi
Bulgular: Hastane içi mortalite dikkate alındığında hastahane içi mortalite gerçekleşmeyen hastalarda GRACE skoru ile ETCO2   skoru arasında bir ilişki olduğu görüldü. Spearman's rho testi ile bu ilişkinin negatif yönde korele olduğu ve  istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edildi (r:-0,373**)Hastane içi mortalite dikkate alındığında hastahane içi mortalite gerçekleşen hastalarda TİMİ skoru ile ETCO2  skoru arasında bir ilişki olduğu görüldü. Spearman's rho testi ile bu ilişkinin  korele olduğu ve  istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edildi (r:0,387*). Bir aylık mortalite dikkate alındığında hastahane içi mortalite gerçekleşmeyen hastalarda GRACE skoru ile ETCO2   skoru arasında bir ilişki olduğu görüldü. Spearman's rho testi ile bu ilişkinin  korele olduğu ve  istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edildi (r:0,376**).
Çalışmamızda ETCO2 'nin Akut Koroner Sendrom tanısında, mortaliteyi öngörüp görmeyeceği açısından  yapılan analizde bulgular bizim beklediğimiz yönde idi. ROC analizinde ETCO2  ile Akut Koroner Sendrom tanısı alan hastalar arasında sensitivite ve spesivite açısından ilişki olduğu tespit edildi. ETCO2   skorunun Akut Koroner Sendrom tanısı konulmuş hastalarda mortaliteyi öngörmede  kullanılabilmesi için hastane içi ölümü öngörmede cut-off değeri 20 kabul edildiğiğinde  duyarlılığı%18, özgüllüğü %95 cut-off değeri 25 kabul edildiğinde duyarlılığı %55, özgüllüğü%88 idi. ETCO2  için cutt-off 35 kabul edildiğinde sensitivite %100 e çıkmaktaydı. ETCO2 ve bir aylık mortalite arasında özgüllük(spesifite) ve duyarlılık(sensitivite) açısından bir ilişki olduğu tespit edildi. Buna göre ETCO2 'in bir aylık ölümü öngörmede cut-off değeri 20 kabul edildiğiğinde  duyarlılığı%11, özgüllüğü %94 cut-off değeri 25 kabul edildiğinde duyarlılığı %46, özgüllüğü%86 idi. ETCO2  için cutt-off 35 kabul edildiğinde sensitivite %100 e çıkmaktaydı.Ayrıca ETCO2  ile taburcu edilen hastalar arasında kuvvetli bir pozitif korelasyon olduğu da tespit edilen bulgulardandı. Bu bulgulara göre ETCO2 'nin göğüs ağrısı ile acil servise başvuran hastalarda taburculuk kararı verilebilmesi için güçlü bir gösterge olduğu tespit edildi.
Sonuç: Akut Koroner Sendrom şüphesi olan hastalarda hastane içi ve bir aylık dönemde mortaliteyi belirlemedeet kili bir yöntem olarak ETCO2 'nin acil serviste kullanılmasını önermekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Akut Koroner Sendrom, endtidalkarbondioksit,Göğüs Ağrısı, GRACE,HEART,Mortalite, TİMİ

Abstract:
The Relationship Between Mortality and End Tidal Carbondioxide  Value in Hospital and in One Month Period For the Patients with Acute Coronary Syndrome Who Applied to Emergency Service due to Chest Pain
Purpose:  The purpose of this study is to predict the mortality rate of the patients with acute coranary syndrome both on the first first visit to clinic and within the first month after the visit, using ETCO2 as a non-invasive and fast procedure.
Data Collection and Method: The study is done propectively, in Ataturk University Medicine Faculty Hospital Emergency Ward. The study is done with the patients who has chest pain and have been elected according to a exculding createria. The data of patients who are included in this study has collected, which contains the information about patient's demografic information, vitals, ETCO2 value, electrocardiography characteristics, troponin values, biochemical data and the final prognosis. ETCO2 measuring is done using FDA approved Capnostream®20p bedside monitor. The collected data has been analyzed using IBM SPSS program.
Findings: It's found that there has been a corrospondance between GRACE scoring and ETCO2 scorring within the prediction of mortality of patient who took health care in hospital. It's also found that this corrospondace is a negatively corralated and statistically meaningful using	 Spearman's rho test (r:-0,373**). When the mortatilty of patients within the hospital, who died in hospital, is evaluated another corrospondance found between TIMI score and ETCO2 scorring which is also proved that this relation is corolated and statistically meaningful by Spearman's rho test (r:0,387*). When the mortality within the first month of patients, who didn't died at hospital, has been anaylzed a corrospondance is found between GRACE score and ETCO2 scorring and its proved to be corralated and statistically meaningful by using Spearman's rho test (r:0,376**)
In ROC analysis the patients, who get prognosed as acute cornary syndrome (AKS) using ETCO2 value, are related according to sensitivty and specifity. When the cutoff value for prognosing the patient with Acutecoranarysyndrome is 20 the sensitivity is 18% and specifity is 95%. When the the cutoff value is 25 for prognosing the sensitivity is 55 and specifity is 88%. When the cutoff value is 35 for prognosing the sensitivity is raised to 100%. A relation is found between ETCO2 value and predicting mortality of the patient within the first month according to sensitivity and specifity. When the cutoff value of ETCO2 is taken as 20 the sensitivity is 11% and specifity is 94%. When the cutoff value of ETCO2 is taken as 25 the sensitivity is 46% and specifity is 86%. IF the ETCO2 cutoff value is determined as 35 the sentivity is raised to 100%. It's also found that there has been a relevance beetwen ETCO2 value and hospital dischargement decision. According to these findings ETCO2 value can be used as a powerful indicator to help to decide on who to discharge from hospital.
Conclusion: As a result, using ETCO2 values for predicting the mortality of patients, who are suspected of acute coronary syndrome, within the hospital and first month is suggested.
Keywords:Acutecoranarysyndrome, endtidalcarbondioksit, ChestPain, GRACE, HEART, Mortality, TIMI