Gömülü 20 yaş dişi cerrahisinde kemik dokusu kaldırılmasında kullanılan Er:Yag lazer ve konvansiyonel frez yöntemlerinin radyolojik ve klinik olarak karşılaştırmalı incelenmesi.
The clinical and radiological evaluation of the effects of Er-Yag laser and bur surgery used in the removal of bone around the impacted lower third molars.
Yazar: İLGAR ADİLOĞLU(BAYRAMOV)
Danışman: PROF. DR. CELAL TÜMER ; PROF. DR. MUZAFFER TUNCER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Azı dişi-üçüncü = Molar-third ; Ağrı = Ağrı ; Ağrı = Pain ; Ağızlık açma = Shedding ; Lazerler = Lasers ; Trismus = Trismus ; Ultrasonografi = Ultrasonography ; Ödem = Edema

Özet:
Gregory-Pell Sınıflaması'na göre sınıf 2, pozisyon B mesioanguler pozisyonda bilateral alt gömülü yirmi yaş dişi bulunan 30 hasta üzerinde gerçekleştirilen çalışmamızda gömülü yirmi yaş dişi cerrahisi sırasında hastanın bir tarafındaki kemik engel konvansiyonel frez yöntemi ile kaldırılırken diğer tarafındaki kemik engel Er:Yag lazer kullanılarak kaldırılmıştır.Hastalar postoperatif ödem, ağrı, trismus, kanama, yara iyileşmesi, alveolar osteitis, total operasyon süresi ve kemik kesimi için ihtiyaç duyulan süre gibi parametreler kullanılarak karşılaştırılmalı olarak değerlendirilmiştir.Ödem ölçümü ultrasonografi yardımı ile ağrı ise görsel ağrı skalası(VAS) kullanılarak değerlendirilmiş, kanama, yara iyileşmesi ve alveolar osteitis gibi bulgular klinik gözlemlerle izlenmiştir. Alınan sonuçların istatistiksel analizi SPSS 11.5 yazılımı ile yapılmıştırÇalışmamızın sonuçları post operatif 48.saat'te görülen ödemin, yine post operatif 24 ve 48. saatlerde ortaya çıkan ağrının ve 24. ve 48.saatlerde yapılan ağız açıklığı ölçümlerinde trismusun lazer grubunda frez grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı şekilde az olduğunu göstermiştir. Kemik kesme süresinin frez grubunda lazer grubuna oranla istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde kısa bulunduğu çalışmamızda her iki grup arasında kanama, yara iyileşmesi ve alveolar osteitis görülme sıklığı açısından bir farklılık saptanmamıştır.Sonuç olarak; sert doku lazerlerinin teknolojik yönden hızlarında artış sağlanması halinde endikasyon çerçevesinde geleneksel yöntemlere bilinen avantajları ile birlikte iyi bir alternatif olabileceği kanaatindeyiz.Anahtar Kelimeler: Er-YAG lazer, cerrahi frez, gömülü alt 20 yaş dişi, ultrasonografi.

Abstract:
In recent years, development of the Er-Yag laser, has made laser surgery of hard tissues a realistic option. The aim of this study is to investigate the effect of Er-Yag laser in removing of bony cover around impacted lower third molars. 30 patients with bilateral impacted lower third molars in Class 2, position B, mesioangular position according to the Gregory and Pell criteria were selected. In one side the bony cover around the tooth were removed by the bur technique and with the Er-Yag laser on the other side. Postoperative edema was evaluated by ultrasonography while pain were assessed using visual analog scale(VAS). Beside edema and pain, trismus, bleeding, wound healing, incidence of alveolar osteitis, and time needed for bone removal were also evaluated. Also a questionnaire was given to the patients to asses their subjective variables about the different techniques. The statistical analysis of the results were made by SPSS 11.5 software.The results of the study demonstrated that the edema observed at post operative 48th hour, the pain and trismus at 24, 48th hours postoperatively were lower in the laser group and the results were statistically significant. No differences were found in bleeding, healing and incidence of alveolar osteitis. But the time needed for bone removal were significantly shorter in the bur group. The evaluation of the results from the questionnaire showed that most of the patients found laser technique more pleasant than the bur technique.As a conclusion the use of Er-Yag laser may be considered as an alternative to surgical bur as causing much less edema, pain and trismus but the routine use of it in its current specifications is limited as the cutting speed on hard tissues is significantly slower than the surgical burs.Key Words: Er-YAG Laser, surgical bur, impacted third molar, ultrasonography