İnmeli hastalarda üst ekstremite spastisitesinin botulinum toksin tip a ile tedavisi
Upper extremity spasticity treatment in stroke patients with botulinum toxin type-a
Yazar: FATMANUR AYBALA KOÇAK
Danışman: DOÇ. DR. MELTEM ARAS
Sağlık Bakanlığı / Ankara Fizik Tedavi Ve Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Amaç: İnme sonrası üst ekstremite spastisitesi gelişen hastalarda botulinum toksin-A (Btx-A) tedavisinin etkinliğini değerlendirmektir.
Yöntemler: Çalışmaya alınan 25 hasta bireysel olarak değerlendirilmiş ve tüm hastalara total 300U Btx-A uygulanmıştır. Hastalar tedavi öncesi, tedaviden sonraki birinci, dördüncü ve onikinci haftalarda değerlendirilmiştir. Gonyometreyle aktif-pasif dirsek ve el bileği eklem hareket açıklığı (EHA); mezura ile orta parmak avuç içi çizgisi; Ashworth skalası kullanılarak dirsek, el bileği ve parmaklarda spastisite; Vizüel Analog Skala (VAS) kullanılarak ağrı; dinamometre kullanılarak el kavrama gücü; pinçmetre kullanılarak uç-uca, palmar (üçlü) ve lateral kavrama ölçümleri ile Global Disabilite Değerlendirme Ölçeği kullanılarak hastanın ve doktorun global değerlendirmeleri; Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği (FBÖ) – Kendine Bakım bölümü ve Duruöz El İndeksi (DEİ) kullanılarak fonksiyonel değerlendirmeler yapılmıştır
Bulgular: Tüm EHA değerlerinde artış, spastisite ve ağrı değerlendirmelerinde azalma saptanmıştır (p<0.001). Dinamometrik ölçümlerde kas gücünde anlamlı değişikliğe rastlanmamıştır. Global Disabilite Değerlendirme ölçeğinde ve FBÖ ile DEİ kullanılarak yapılan fonksiyonel değerlendirmelerde tedavi sonrasında istatistiksel olarak anlamlı artışlara rastlanmış ve etkinin onikinci haftada azalmakla birlikte devam ettiği gösterilmiştir.
Sonuçlar: Btx-A enjeksiyonunun, inmeli hastaların üst ekstremite spastisitesi tedavisinde kullanılabilecek etkili bir yöntem olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
Objective: To evaluate the efficacy of botulinum toxin type-A (Btx-A) treatment in patients with upper extremity spasticity that had developed after stroke.
Methods: The twenty-five patients that were included in the study were evaluated individually and total dosage of 300U Btx-A was applied to each of the patients. Patients were evaluated before the treatment and in weeks one, four and twelve in the post-treatment period. The following evaluations were performed: active-passive elbow and wrist range of motion (ROM) with goniometer; middle finger tip-to-palm distance with measuring tape; spasticity in the elbow, wrist and fingers using the Ashworth scale; pain using the Visual Analog Scale (VAS); hand gripping strength using dynamometer; tip-to-tip, three points(palmar) and lateral pinching using pinch-meter, and global evaluations of the patient and doctor using the Global Disability Scale; functional evaluations using Self Care Section of Functional Independence Measure (FIM) and Duruöz Hand Index (DHI).
Results: Increases in all of the ROM values and decreases in the spasticity and pain evaluations were found (p<0.001). No significant changes were seen in the dynamometric measurements of the muscle strength. Statistically significant increases were found in the the Global Disability
Scale and functional evaluations made using FIM and DHI in the post-treatment period, and it was shown that effects continued in the week 12 although with some reducing.
Conclusion: It is thought that Btx-A injection is an effective method that can be used in the treatment of upper extremity spasticity of stroke patients.