Toplumda yaşayan yaşlılarda anemi sıklığı; vitamin B12 ve demir eksikliği
Anemia prevelance and vitamin B12 and iron deficiency in older people living in community
Yazar: TEKİN YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. TESLİME ATLI
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Geriatri Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Folik asit = Folic acid ; Folik asit eksikliği = Folic acid deficiency ; Vitamin B 12 = Vitamin B 12 ; Vitamin B 12 eksikliği = Vitamin B 12 deficiency ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Toplumda Yaşayan Yaşlılarda Anemi Sıklığı; Vitamin B12, Folik Asit ve Demir EksikliğiAmaç: Anemi, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından hemoglobin düzeyinin erkeklerde 13gr/dl, kadınlarda ise 12gr/dl altında olması olarak tanımlanır. Hemoglobin değerleri yaş ilerledikçe azalır ve anemi yaşlılarda önemli bir sağlık problemi haline gelmeye başlar. Anemi yaşlılarda mortalitede artışa, daha sık ve daha ciddi kardiyovasküler hastalığa, algılama bozukluğuna, fiziksel kabiliyetlerde yetersizliğe, artmış düşme ve kırık riskine, yaşam kalitesinde azalmaya, hastaneye yatırılmış yaşlı hastalarda da komplikasyon sıklığında artış ve uzamış hastanede kalış sürelerine neden olur. Ülkemizde yaşlılarda anemi sıklığı konusunda yapılan çalışmalara bakıldığında bu çalışmaların tamamının hastaneye başvuran yaşlılarda yapılan çalışmalar olduğu görülmüştür. Ancak toplumda yaşayan yaşlılar üzerinde yapılmış bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmanın amacı ülkemizde toplumda yaşayan yaşlılarda anemi sıklığı ve eritropezin yapı taşları olan folik asit, vitamin B12, demir eksikliği sıklığını konusunda veri sağlamaktır.Materyal-Metot: Çalışmaya, Ocak 2008 ? Şubat 2008 tarihleri arasında yapılan ``Mamak Bölgesinde Yaşayan Yaşlılarda Sağlık Taraması'' programına başvuran toplumda yaşayan 827 60 yaş üstü birey alınmıştır. Çalışmaya alınan vakaların demografik özelikleri, tam kan sayımı, MCV, MCH, serum demir düzeyleri kaydedildi. Ayrıca bu projede elde edilen ve -80 C'de saklanan serum örneklerinden folik asit, vitamin B12 ve ferritin düzeyleri çalışıdı. Anemi tanısı, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) kriterlerine göre serum hemoglobin değerinin erkeklerde 13gr/dl, kadınlarda ise 12gr/dl altında olması ile konuldu. Serum demir değerinin 60 µg/dl ve ferritin değerinin 12 ng/ml altında olması demir eksikliği; vitamin B12 değerinin 200 pg/ml altında olması vitamin B12 eksikliği ve folik asit değerinin 2,6 ng/ml altında olması folik asit eksikliği olarak kabul edildi.Bulgular: Çalışmaya alınan 827 bireyin ortalama yaşı 70,86 ± 6,2 olarak saptandı. Bu bireylerin %50,1 (n = 414) erkek, %49,9 (n =413) kadındı. Çalışmaya alınan tüm bireylerin %7,3'ünde (n=60) anemi saptanırken bu oran erkeklerde %9,2 (n=38); kadınlarda ise %5,3 (n=22) olarak saptandı. Çalışmaya alınan tüm bireylerde %7,1; erkeklerde %6,3; kadınlarda %8,0 oranında demir eksikliği saptanırken demir eksikliği anemisi sıklığı tüm bireylerde %2,8; erkeklerde %3,6; kadınlarda %1,9 oranında saptandı. Çalışmaya alınan tüm bireylerde %64,2; erkeklerde %65,2; kadınlarda %63,2 oranında vitamin B12 eksikliği, tüm bireylerde %4,4; erkeklerde %6,0; kadınlarda %2,7 oranında vitamin B12 eksikliği anemisi saptandı. Çalışmaya alınan tüm bireylerde %10,9; erkeklerde %9,7; kadınlarda %12,1 oranında folik asit eksikliği, tüm bireylerde %1,0; erkeklerde %1,4; kadınlarda %0,5 oranında folik asit eksikliği anemisi saptandı.Sonuç: Anemi ve yapı taşı eksiklikleri ülkemizde gelişmiş ülkelerden çok daha önemli bir sağlık problemidir. Bu çalışma ülkemizde toplumda yaşayan yaşlılarda anemi sıklığı ve eritropezin yapı taşları olan folik asit, vitamin B12, demir eksikliği ve bunlara bağlı anemi sıklığını konusunda veri sağlayan ilk çalışmadır. Bu konuda ülkemizin farklı bölgelerinde gerçekleştirilecek daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.Anahtar Sözcükler: Yaşlılık, anemi, demir eksikliği, vitamin B12 eksikliği, folik asit eksikliği.

Abstract:
Anemia prevelance and vitamin B12 and iron deficiency in older people living in communityBackground: Anemia is defined as hemoglobin level below 13 gr/dl in men and 12 gr/dl in women by world health organization. Hemoglobin levels decrease by the age and anemia becomes an important health care problem. Anemia causes many complications in olders. Anemia causes increase in mortality, cardiovasculer disease and severity of cardiovasculer disease, falling down and fracture risk, compications in hospital, time staying in hospital, misperception and physical disebility in olders. In the literature there are some studies about anemia in older in our country but the population of these studies include the olders who attend to the hospital. None of them studied the olders living in the community. The aim of this study is learning about anemia prevelance and folic acid, vitamin B12 and iron deficiency prevelance in olders living in the community.Methods: 827 olders over 60 years of age living community included in to the study who had admitted to a health screening study in Mamak district in between january- february 2008. Demografic features of study subjects are taken form this health screening study. On complete blood count, serum iron levels of health screening study are also used and serum samples of this study which are keeped in -80 C are used for studying folic acid, vitamin B12 and ferritin levels. Anemia definition is accepted hemoglobin level below 13gr/dl in men and 12 gr/dl in women which is consistent with world health organization criteria. Iron deficiency is defined as iron level below 60 mg/dl and ferritin level belov 12 ng/ml, vitamin B12 deficiency is defined as vitamin B12 level below 200 pg/ml and folic acid deficiency is defined as folic acid level below 2,6 ng/ml.Results: The mean age is 70,86±6,2. %50,1 (n=414) of participants is man and %49,9 of participants is woman. Anemia prevelance was %7,3 (n=60) in all participants, %9,2 (n=38) in men and %5,3 (n=22) in women. Iron deficiency prevelance was %7,1 in all participants, %6,3 in men and %8,0 in women. Iron deficiyency anemia is found %2,8 in all participants, %3,6 in men and %1,9 in women. Vitamin B12 deficiency prevelance is found %64,2 in all participants, %65,2 in men and %63,2 in women. Vitamin B12 deficiency anemia is found %4,4 in all participants, %5,0 in men and %2,7 in women. Folc acid deficiency prevelance is found %10,9 in all participants, %9,7 in men and %12,1 in women. Folic acid deficiency anemia is found %1,0 in all participants, %1,4 in men and %0,5 in women.Conclusion: Anemia and folic acid deficiency, vitamin B12 deficiency, iron deficiency in our coutry is a more importent health problem then developed countries. This is the first study for our country that provides date about anemia prevelance and folic acid, vitamin B12, iron deficiency prevelance in older people which lives in community. We need much other studies about this issue at other regions of our country.Key words: Older, anemia, iron deficiency, vitamin B12 deficiency, folic acid deficiency