Tek konut çevre tasarımlarında iklime duyarlı yaklaşımlar Trabzon örneği
Climate-sensitive approaches in single-family house environmental designs: The case of Trabzon
Yazar: ELİF ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. ELİF BAYRAMOĞLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Çağımızın sorunu olan iklim değişikliğiyle ilişkili artan sıcak hava dalgaları, şiddetli yağışlar ve aşırı hava olayları konut ortamlarında sürdürülebilir ve dayanıklı çözümler geliştirmeyi zorunlu hale getirmektedir. İnsanların yaşam alanlarındaki konfor seviyesini korumak ve doğayla dengelerini sağlamak için tek ailelik ev çevre tasarımlarında yeşil altyapı sistemleri ve ekolojik tasarım ilkeleri ön plana çıkmaktadır. Bu doğrultuda, hem iklim değişikliğinin olumsuz etkilerini azaltmak hem de daha sağlıklı yaşam alanları yaratmak için yağmur suyu hasadı, yeşil çatı ve duvar sistemleri kurulumu, enerji tasarruflu malzeme kullanımı ve doğal peyzaj gibi uygulamaları tercih etmek kritik hale gelmiştir. 
Bu çalışma kapsamında Trabzon'da yaşayan ve tek ailelik ev sahibi olan 150 kişiyle anket çalışması yapılmıştır. Ankette, kamuoyunun iklim değişikliği konusundaki bilgi ve endişe düzeyi, tek konut ve çevre tasarımlarında alınabilecek önlemlere ilişkin görüşleri ve daha önce aldıkları önlemler değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler, katılımcıların iklim değişikliği konusunda endişeli olduklarını ancak çoğunun bu konuda alınabilecek önlemlerin neler olduğu konusunda bilgi yetersizliği yaşadığı gözlemlenmiştir. Tek ailelik ev sahipleri, iklim değişikliğiyle mücadele için alınacak önlemler arasında kamuoyunun bilinçlendirilmesinin bir öncelik olması gerektiğini belirtmişlerdir. Bunu takiben, su tasarrufu sağlayan sistemlerin tercih edilmesinin, yenilenebilir enerjinin, sürdürülebilir malzemelerin ve yerel bitkilerin kullanımının önemli olduğunu belirtmişlerdir. Anket katılımcıları, iklime duyarlı tasarım uygulamaları arasında enerji verimli yapı malzemeleri, yeşil çatı ve duvar sistemleri, güneş panelleri, yağmur suyu hasat sistemleri ve doğal bitki örtüsünün korunması gibi stratejilerin önemli olduğuna inandıklarını belirtmişlerdir.

Abstract:
Climate change, the problem of our age, emerges consequently the observed increase or decrease in elements such as temperature, humidity, pressure, wind, precipitation, cloudiness, solar radiation, which make up the climate on a global scale over time. Increasing heat waves, heavy rains, and extreme climatic events caused by climate change are making it imperative to develop sustainable and resilient solutions in residential environments. Green infrastructure systems and ecological design principles are coming to the forefront in single-family house environmental designs to maintain the comfort level in people's living spaces and ensure their balance with nature. In this direction, it has become critical to prefer applications such as rainwater harvesting, installation of green roof and wall systems, use of energy-efficient materials, and natural landscaping to both mitigate and soften the adverse consequences of climate change and create healthier living spaces. 
In this study, a survey was conducted with 150 single-family homeowners residing in Trabzon. The survey assessed the public's knowledge and level of concern regarding climate change, their views on measures that can be taken in single-family housing and environmental designs, and the actions they have previously implemented. The collected data indicated that while participants were concerned about climate change, many lacked sufficient knowledge about possible preventive measures. Single-family homeowners emphasized that raising public awareness should be a priority among measures to combat climate change. They further highlighted the importance of adopting water-saving systems, utilizing renewable energy, and employing sustainable materials and local plants. Survey respondents identified several climate-sensitive design practices as significant, including energy-efficient building materials, green roof and wall systems, solar panels, rainwater harvesting systems, and the preservation of natural vegetation.