Güzel sanatlar liseleri müzik bölümlerindeki viyola eğitimi sürecinin incelenmesi
Investigation of viola education process in fine arts high schools music departments
Yazar: BARKIN ÇALIŞ
Danışman: DOÇ. DR. RIZA AKYÜREK
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Müzik = Music

Özet:
Bu araĢtırmada, güzel sanatlar liselerinde viyola eğitim sürecinin planlama, uygulama ve değerlendirme aĢamalarının nasıl gerçekleĢtiğinin ortaya konması, bu aĢamalara iliĢkin viyola dersini yürütmekte olan öğretmenlerin ve viyola öğrencilerinin görüĢleri doğrultusunda eğitim süreçlerinin değerlendirilmesi, karĢılaĢılan sorunlar ve bu sorunlara iliĢkin çözüm önerilerinin ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. AraĢtırma karma yöntem araĢtırma desenlerinden yakınsayan paralel desen (çeĢitleme/birleĢtirme deseni) yaklaĢımıyla gerçekleĢtirilmiĢtir. Bu çerçevede araĢtırmanın nicel verileri anket yoluyla, nitel çerçevedeki veriler ise görüĢme yoluyla elde edilmiĢtir. AraĢtırmanın çalıĢma grubu Türkiye‟nin 7 farklı coğrafi bölgesinden seçkisiz atama yöntemi ile belirlenen 11 (on bir) Güzel Sanatlar Lisesi Müzik Bölümünde 2021-2022 Eğitim Öğretim yılı güz ve bahar yarıyıllarında viyola öğretmeni olarak görev yapmakta olan 12 viyola öğretmeni ile aynı kurumlarda öğrenim görmekte olan 64‟ü kadın, 37‟si erkek olmak üzere toplam 101 Viyola öğrencisinden oluĢturmaktadır. Güzel Sanatlar Liselerine bağlı Müzik Bölümlerindeki viyola eğitim sürecinin planlama, uygulama, değerlendirme ve etkinlik aĢamalarına iliĢkin viyola öğretmenlerinin görüĢ ve düĢünceleri yarı yapılandırılmıĢ görüĢme formu ile elde edilmiĢ, aynı kurumda öğrenim görmekte olan viyola öğrencilerinin sürece iliĢkin görüĢ ve düĢünceleri ise anket ile elde edilmiĢtir. Yarı yapılandırılmıĢ öğretmen görüĢme formundan elde edilen verilerin analizinde betimsel istatistiklerden yararlanılmıĢ, öğrenci anket formundan elde edilen verilerde ise parametrik istatiktiksel tekniklerinden yararlanılmıĢtır. Viyola öğretmenlerinin viyola eğitim sürecinin planlama, uygulama, değerlendirme ve etkinlik aĢamalarına iliĢkin görüĢleri iĢlenerek elde
vi
edilen veriler, viyola öğretmenlerinden birkaç örnek görüĢlerle desteklenerek bulgularda yer verilmiĢtir. Öğrenci anket formu analizinde viyola öğrencilerinin uygulama, değerlendirme ve etkinlik aĢamalarına iliĢkin görüĢleri ile cinsiyetleri arası anlamlı fark olup olmadığına iliĢkin yapılan analizlerde bağımsız örneklem t testi kullanılmıĢ, öğrenim görmekte oldukları okul değiĢkeni ile sürece iliĢkin görüĢleri arasında anlamlı farklılık olup olmadığına dair analizlerde Anova testinden yararlanılmıĢtır. AraĢtırma sonuçlarına göre; güzel sanatlar liseleri müzik bölümlerinde viyola derslerini yürüten viyola öğretmenlerinin dersin planlama aĢamasında, öğrenci seviyelerine, sınıf düzeylerine, beceri ve algı düzeylerine uygun planlamalar gerçekleĢtirdikleri, uygulama aĢamasında öğrencilerin derse hazırlıklı gelmelerine, öğrenci motivasyonunu arttırmaya yönelik etüd ve eserlere yer verdiklerine iliĢkin sonuçlar elde edilmiĢtir. Viyola öğretmenlerinin sıklıkla ders saati yetersizliği, materyal eksikliği, müfredat zorluğu vb. sorunlarla karĢılaĢtıkları sonuçları elde edilmiĢtir. Bunun yanında güzel sanatlar lisesi müzik bölümlerinde öğrenim görmekte olan viyola öğrencilerinin uygulama, değerlendirme ve etkinlik süreçlerine iliĢkin görüĢleri cinsiyetlerine göre farklılık göstermediği, öğrenim görmekte oldukları okul değiĢkenine göre ise farklılıklar olduğu sonuçları elde edilmiĢtir. AraĢtırma sonuçlarına paralel olarak öneriler geliĢtirilmiĢtir.
Anahtar kelimeler: Güzel sanatlar lisesi, müzik bölümü, çalgı eğitimi, viyola eğitim, viyola eğitim süreci

Abstract:
The purpose of this study is to reveal how the planning, implementation, and evaluation stages of the viola education process are carried out in fine arts high schools, to evaluate the education processes by the views of the teachers and viola students who conduct the viola lesson regarding these stages, to reveal problems encountered by teachers and students, and to find solutions to these problems. The research is a descriptive study that employs a mixed research model in which qualitative and quantitative data are used simultaneously. The study group of the research consists of 12 viola teachers working as viola teachers in the fall and spring semesters of the 2021-2022 academic year in 11 (eleven) Fine Arts High School Music Departments determined by simple random sampling method from 7 different geographical regions of Turkey, and a total of 101 viola students, 64 female, and 37 male, studying in the same determined institutions. The views and opinions of viola teachers in the Music Departments of Fine Arts High Schools about the planning, implementation, evaluation, and activity stages of the viola education process were obtained through semi-structured interviews, and the views and opinions of viola students studying at the same institution were obtained through questionnaires. Descriptive statistics were used in the analysis of the data obtained from the semi-structured teacher interview form while the data from the student questionnaire form was analyzed using the SPSS Statistic Base 22.0 program. The data obtained by processing viola teachers' perspectives on the planning, implementation, evaluation, and activity stages of the viola education process were supported by a few sample perspectives of viola teachers and included in the findings. The independent sample t-test was used to analyze the student questionnaire to determine whether there was a significant
viii
difference between the views of viola students about the application, evaluation, and activity stages and their genders. The ANOVA test was used to determine whether there was a significant difference between the school variable and students‟ views on the process. According to the research findings, during the lesson planning phase, viola teachers who teach viola in Fine Arts High School Music Departments prepares pertinent lesson plans according to the student levels, grade levels, skill, and perception levels of students. During the implementation phase, viola teachers include studies and artworks aimed at increasing student motivation and they give importance to student attendance. The results also show that viola teachers often encounter problems such as a lack of class hours, lack of materials, and curriculum difficulties. In addition, obtained findings show that there is no significant difference between the views of viola students studying in Fine Arts High School Music Departments about the application, evaluation, and activity processes and the gender variable, but there are significant differences according to the variable of the school they are studying. Suggestions were developed in parallel with the results of the research.
Key words: Fine arts high school, Music department, Instrument training, Viola education, Viola education process