Türk Sosyal Güvenlik Hukukunda analık sigortası /
Yazar: IŞIL ÇENAY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. OSMAN SARI
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2000
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Analık sigortası = Maternity insurance ; Sosyal güvenlik hukuku = Social security law

Özet:
Birey insanlık tarihinin her döneminde kendisini yoksulluk, muhtaçlık, hastalık, kaza veya sair riskler karşısında koruma duygu ve çabası içinde olmuştur. Doğanın, toplumsal ekonomik yaşamın ya da kaderin önüne çıkardığı bu sosyal risklere karşı bireyin kendini güvenlik altına alma isteği ve çabası insanlık tarihi kadar eskidir. Bu da yöntemleri ne kadar ilkel olursa olsun sosyal güvenliğin insanlık tarihi kadar eskilere gittiğini göstermektedir. Ancak modern anlamda sosyal güvenlik I.Dünya Savaşından sonra kurulmaya II.Dünya Savaşından sonra ise gelişmeye başlamıştır. Bu konuda İngiliz sosyal güvenlik sisteminin kurucusu sayılan Sir. William Beveridge1 in kendi adıyla anılan 1942 tarihli raporu diğer ülke sistemlerine de yol gösterici olmuştur. ILO' nun dokuz sosyal riski tespit eden ve 1952 yılında 35.Konferansında kabul edilen Sosyal Güvenliğin Asgari Normlarına Dair 102 Sayılı Sözleşmeyi de bu arada anmak gerekir. Ülkemizde modern anlamda sosyal güvenlik sisteminin kuruluşu olarak 1940' lı yıllar gösterilir. O zamandan beri hızlı bir gelişme göstermişse de ülkemizde sosyal güvenliğin henüz tam anlamıyla tatminkar düzeye geldiğim söylemek çok güçtür. 102 Sayılı ILO sözleşmesinde tespit edilen dokuz riskten biri olan analık hali 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununda bazı yabancı ülkelerden farklı olarak ayrı bir sigorta koluna bağlanmıştır. Gerçekten ülkemizde hastalık sigortası dışında ayrı bir analık sigortası da vardır. Tek geçim kaynağı emek geliri olan sigortalının doğum nedeniyle ortaya çıkan gider artışlarını ve gelir kayıplarım kendi mali imkanlarıyla karşılaması oldukça güçtür. Çünkü doğum olayı, doğum öncesi, doğum sırası ve doğum sonrasında bazı giderlere yol açmakta; ayrıca sigortalı ananın bir süre çalışmamasından dolayı gelir kaybına uğramasına neden olmaktadır. İşte ülkemizde ilk defa 1946 tarihli ve 4772 sayılı " İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları ve Analık Sigortası " Kanunuyla kabul edilen, 1951 tarihli ve 5502 sayılı " Hastalık ve Analık Sigortalan " Kanunuyla biraz daha geliştirilen ve günümüzde 506 sayılı Kanunun 43-51 maddelerinde düzenlenen analık sigortası, öngördüğü parasal ve sağlık yardımlarıyla bir yandan gelir kayıplarım, diğer taraftan gider artışlarını önlemeyi, kısaca sigortalıya ekonomik bir güvence sağlamayı amaçlamaktadır.

Abstract:
Individual has always tried to protect himself/herself from poverty, sickness, accidents, requirements and any other risks during the history. Human being wants to get safer occupation against these social risks of nature, social economical life or destiny as long as the history. As a result of this the methods for social security could be very primitive but they are always applied during the history. However social security in modern sense is applied after the first world war and progiessed after the second world war. The report of Sir William Beveridge who is thought to be creator of English social security system in 1942, is a quide for the other systems in various countries. Besides it should be noted that nine social risks have been determined by ILO, and the aggrement having the Item Number 102 about the Minimal Norms of Social Security has been accepted during the 35 th conference of ILO in 1952. The foundation of social security system in modern sense of our country is during the years 1940. Althought the social security in our country has been progressed till that time, it has not reached to the requiled level. The maternity status of these nine risks which was determined in the aggrement of ILO having item no: 102 has been let to a separate insurance branche in the socual security law having item No: 506 when compared with other foreign countries. In fact there is a maternity insurance other than health insurance in our country. The only living source is the salary of labour for the insurer, that's why it is so diffucult for him/her to meet the increasing expenses and income looses by his/her own fiscal possibilities. Because life leads to some expenses before, after and during the birth,as well as leads to income looses and mother couldn't work for a period of time. Here in our country the maternity insurance is accepted for the first time by " Labour Accidents and Proffession Diseases and Maternity Insurance Law " having item No: 4772 in 1946 and then progressed by " Disease and Maternity Insurances " Law in 1951 and uptadet by 43-51 item no of Law Number 506. This maternity insurance prevents income looses and increasing expenses by the benefits of finance and health; shortly aims an economical safety for the insurer. v