Minör anlatı bağlamında Türk ve Güney Kore sinemalarında yeni bir sinema estetiğinin olanaklılığı
The possibility of a new cinema aesthetic in Turkish and South Korean cinema within the context of minor narrative
Yazar: ASLIHAN ŞAHİN GÜVEN
Danışman: DOÇ. DR. GÜLİN TEREK ÜNAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts

Özet:
Minör anlatı Gilles Deleuze ve Felix Guattari'nin Anti Ödip kitaplarının hemen arkasından 1975 yılında yazdıkları Kafka: Minör Bir Edebiyat için metinlerinde, yaptıkları Kafka okumalarından yola çıkarak ortaya koydukları bir kavramdır. Kavram majör dil içinde, onun unsurlarının kullanıp kekeleterek dili minörleştiren bir minör edebiyatın varlığını ifade eder. Bu edebiyatın özellikleri dilin yersizyurtsuzlaşması, bireysel olanın doğrudan politiğe bağlanması ve öznenin ortadan kalkarak kolektif sözcelem üretilmesidir. Deleuze daha sonra Sinema II Zaman İmge metninde bu edebiyatın özelliklerinden yola çıkarak modern siyasal sinema tartışması açmıştır. Modern siyasal sinemanın özellikleri ise 'olmayan-gelmekte olan halk' için sinema yapılması, bireysel-kolektif ve özel-kamusal arasındaki sınırların ortadan kalkması ve yine kolektif sözcelem üretilmesidir. Deleuze'e göre modern siyasal sinema minör edebiyatın özelliklerine benzer güdülerle, üçüncü dünya ülkelerinin, kimlik kriziyle karşı karşıya kalmış toplumların çıkardığı yönetmenlerin ürettiği sinemalarda mümkün olabilir. Bu çalışma, minör anlatı bağlamında modern siyasal sinemanın Türk ve Güney Kore sinemalarının yeni olarak adlandırılan ve yakın dönemde ortaya çıkan sinema akımlarındaki olanaklılığını tartışmayı ve yeni sorular sormayı amaçlamaktadır. Çalışma kapsamında Nuri Bilge Ceylan'ın Ahlat Ağacı (2018), Seren Yüce'nin Çoğunluk (2010), Bong Joon-Ho'nun Parazit (2019) ve Kim Ki Duk'un İlkbahar, Yaz, Sonbahar, Kış…ve İlkbahar (2003) filmleri Deleuze'ün izinden gidilerek şizoanalitik yöntemle okunmuştur. Deleuze, Guattari'yle birlikte Anti Ödip kitaplarında psikanalize karşı şizoanalizi bir yöntem olarak önermiştir. Bu yöntem üretken ve olumlayıcı yorumlar yapmaya elverişli bir bakış açısı sunmaktadır. Yapılan okumalar sonucunda Deleuzeyen anlamda eyleme inancını yitirmiş insanın, yaşadığımız çağda politik film üretebilmesinin ancak minör-oluşlara girerek olmayan halk için kolektif sözcelem üretmesiyle mümkün olabileceğine dair düşünceler üretilmiştir.

Abstract:
Minor Narrative is a concept that Gilles Deleuze and Felix Guattari suggest in their text Kafka: towards a Minor Literature which they wrote in 1975, right after their Anti Oedipus book, based on their Kafka readings. The concept expresses the existence of a minor literature which transform the major language to minor by stuttering and using its elements. The features of this literature are the deterritorialization of language, the direct linking of the individual to politics, and the production of collective enunciation by the disappearance of the subject. Thereafter Deleuze has opened a discussion of modern political cinema in the text of Cinema II Time Image, based on the characteristics of this literature. The features of modern political cinema are making cinema for 'the missing people', the disappearance of the borders between the individual-collective and the private-public, and the production of collective enunciation. According to Deleuze, modern political cinema can be possible in cinemas produced by directors of third world and societies that have faced identity crisis, with motives similar to those of minor literature. This study aims to discuss the possibility of modern political cinema in the context of minor narrative in Turkish and South Korean cinemas in the new cinema movements that have emerged in recent history and to ask new questions. Within the scope of the study, Nuri Bilge Ceylan's the Wild Pear Tree (2018), Seren Yüce's Majority (2010), Bong Joon-Ho's Parasite (2019) and Kim Ki Duk's Spring, Summer, Fall, Winter… and Spring (2003) movies have been read with the method of schizoanalysis by following Deleuze's footsteps. Deleuze, together with Guattari, have proposed schizoanalysis as a method against psychoanalysis in their Anti-Oedipus books. This method offers a perspective that is suitable for making productive and affirmative comments. As a result of the readings, some thoughts have been produced that an individual who has lost his belief in action in the Deleuzian sense can produce a political film in the age we live in, only by entering into minor-becomings and producing collective enunciations for the people who are missing.