Merzifon şehrinin kuruluşu, gelişmesi ve fonksiyonları
Establishment, development and functions of Merzifon city
Yazar: MUHAMMET AY
Danışman: PROF. DR. KENAN ARINÇ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Coğrafya = Geography ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Amasya-Merzifon = Amasya-Merzifon ; Coğrafya = Geography ; Kuruluş = Foundation ; Sosyoekonomik değişme = Socio-economic change ; Sosyoekonomik durum = Socio-economic situation

Özet:
''Merzifon Şehri'nin Kuruluşu, Gelişmesi ve Şehirsel Fonksiyonları'' adını taşıyan bu çalışma bir yüksek lisans tezidir. Merzifon'un şehirsel fonksiyonların gelişimi, istihdama etkileri ve bunlara bağlı olarak meydana gelen şehirleşme süreci ele alınmıştır. Ayrıca yerleşmenin tarihsel gelişimi, gelecekteki durumu hakkında akılcı öngörülerde bulunulmuştur.
Merzifon,  Karadeniz Bölgesinin Orta Karadeniz Bölümü'nün iç kısımlarında, Kuzey Anadolu Fayı'na bağlı hareketler sonucu oluşmuş bir depresyon sahasında, 750 metre yükseltide kurulmuştur. Yakın çevresindeki en önemli yükselti 1907 m ile sehrin kuzeyinde bulunan Tavşan Dağı'dır. Denize 110 km. uzaklıkta bulunan Merzifon'un yıllık yağışı 423 mm, yıllık ortalama sıcaklık değeri ise 11,5 0C civarındadır. Dolayısıyla nemli ile kurak iklim bölgeleri arasında geçiş sahasıdır. Ancak kurak şartların biraz daha baskın olduğu yörededir.
Merzifon'da yerleşme geçmişinin MÖ 3000'lere kadar gittiğini gösteren höyükler bulunmuştur. Ancak günümüzde höyükler dışında tarihsel gelişim süreçlerine dair eserler genellikle Osmanlı dönemine aittir. Osmanlı döneminde dokumacılık sektörü ve ticari faaliyetler ile şehir yerleşmesi niteliği kazanmıştır. Fiziki ve beşeri olaylardan ciddi manada etkilense de bu özelliğini devam ettirmiş, ilk sayım devresinde 10000'nin üzerinde nüfus ile Anadolu'da birçok yerleşmeyi bile geride bırakmıştır. Verimli tarım alanlarının yanı sıra dokumacılık sektörü ve ticari fonksiyonlar ile sanayi şehri niteliği kazanan Merzifon, bu sektörün yavaş yavaş canlılığını kaybetmesiyle hizmetler sektörünün hâkim olduğu bir yerleşme haline gelmiştir. Hizmetler sektörüne, kurulan Organize sanayi Bölgesi ile sanayi sektörü de eklenmiştir. Böylece 2007 sayımı ile 50000 nüfus eşiği aşmış bir hizmetler ve sanayi şehri ortaya çıkmıştır.
Anahtar Kelimeler: Coğrafya, Fonksiyon, Merzifon.

Abstract:
This is a master's thesis titled "The Establishment, Development and Urban Functions of Merzifon City".  The development of Merzifon's urban functions, the effects of employment and the process of urbanization that took place depending on them were taken up. In addition, historical development of the settlement, rational predictions about the future situation have been made.
Merzifon is estalished in the inner parts of the Middle Black Sea section of the Black Sea Region, where the North Anatolian Fault formed a depression at 750 meters. The most important elevation in the vicinity is the Tavşan Mountain at 1907 m north of the city. Merzifon, which is 110 km. away from the sea, has an annual rainfall of 423 mm and an annual average temperature of around 11,5 ° C. Therefore, it is the transition zone between humid and arid climate regions. However, the arid conditions are a little more dominant.
In Merzifon, mounds showing the settlement history go up to 3000 BC were found. However, today, except for the mounds, the historical development processes belong to the Ottoman period. Merzifon became a city settlement in the Ottoman period with the textile sector and commercial activities. Even if it was seriously affected by physical and human events, it continued this feature and left behind many settlements in Anatolia with a population of over 10,000 in the first census. In addition to its efficient farming areas, it has gained the qualification of industrial city with its textile sector and commercial functions, howewer the services sector has become a dominant settlement when this industry is slowly losing its vitality. With the established Organized Industrial Zone, industrial sector have also been added to the services sector. Thus a city of services and industry that has exceeded the threshold of 50000 population by the 2007 census has emerged.
Key Words: Merzifon, Function, Geography