Rhizobia ve Mikoriza ile birlikte farklı fosforlu gübre dozları uygulamalarının fasulyenin verim ve verim ögeleri üzerine etkileri
Effects of different doses of phosphorus fertilizer with Rhizobia and Mycorrhiza on the yield and yield components of beans
Yazar: GÜVEN TEKİN
Danışman: DOÇ. DR. NİHAL KAYAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı / Tahıllar ve Yemeklik Baklagiller Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Fosfor = Phosphorus ; Phaseolus vulgaris = Phaseolus vulgaris ; Verim ögeleri = Yield components ; Veziküler arbüsküler mikoriza = Vesicular arbuscular mycorrhiza

Özet:
Bu araştırma, farklı mikroorganizma (rhizobia ve mikoriza) ve fosfor dozu uygulamalarının kuru fasulyenin (Phaseolus vulgaris L.) verim ve verim ögelerine etkilerini incelemeyi amaçlamıştır.
Deneme; tesadüf bloklarında faktöriyel deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Ziraat Fakültesi arazilerinde Topçu fasulye çeşidi ile kurulmuştur. Mikoriza ve rhizobia uygulamaları ile 0 kg/da, 3 kg/da, 6 kg/da ve 9 kg/da saf fosfor dozları incelenmiştir.
Fosfor dozu bakımından tane verim en yüksek 172,78 kg/da ile 3 kg/da fosfor dozunda, en düşük ise 162,11 kg/da ile 9 kg/da fosfor dozunda elde edilmiştir. Uygulamalar bakımından tane verimi en yüksek 188,17 kg/da ile kontrol parsellerinde, en düşük ise 149,25 kg/da ile rhizobia uygulanan parsellerde görülmüştür.
Çalışmada artan fosfor dozları ile rhizobia ve mikoriza uygulamalarının önemli verim ögelerini arttırdığı görülmektedir. Çalışmamız tane verim değerleri incelendiğinde 3 kg/da, önemli verim ögeleri dikkate alındığında ise 6 kg/da saf fosfor uygulaması tavsiye edilmektedir. Daha güvenilir ve doğru sonuçlara ulaşılabilmesi için farklı çeşit, lokasyon, iklim ve yıllarda tekrarlanması gerekmektedir.

Abstract:
This research aimed to examine the effects of different microorganism (rhizobia and mycorrhiza) and phosphorus dose applications on yield and yield components of dry beans (Phaseolus vulgaris L.).
The experiment was established in the experimental areas of Eskişehir Osmangazi University Faculty of Agriculture with three replications according to the factorial experimental design in random blocks. Topçu variety was used as bean variety. 0 kg/da, 3 kg/da, 6 kg/da and 9 kg/da P2O5 were investigated with mycorrhiza and rhizobia applications.
The highest grain yield was obtained at 172.78 kg/da and 3 kg/da phosphorus dose, and the lowest at 162.11 kg/da and 9 kg/da phosphorus dose. In terms of applications, the highest grain yield was seen in the control plots with 188.17 kg/da, and the lowest in the plots where rhizobia was applied with 149.25 kg/da.
It is seen that increasing phosphorus doses and rhizobia and mycorrhiza applications increase important yield elements. When the grain yield values of our study are examined, it is recommended to apply 3 kg/da pure phosphorus, and when important yield factors are taken into account, pure phosphorus application is recommended. In order to achieve more reliable and accurate results, it should be repeated in different varieties, locations, climates and years.