Kripto paralar ve uluslararası ticaret üzerine bir araştırma: Bibliyometrik, LSTM ve kümeleme analizi
A research on crypto coins and international trade: bibliometric,  LSTM and cluster analysis
Yazar: İLKER İBRAHİM AVŞAR
Danışman: PROF. DR. ZEHRA VİLDAN SERİN
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Bibliyometrik çözümleme = Bibliometric analysis ; Blok zinciri sistemi = Blockchain system ; Hiyerarşik kümeleme = Hierarchical clustering ; Kripto para birimi = Crypto currency ; Uluslararası ticaret = International trade ; Uzun kısa süreli bellek = Long- short term memory

Özet:
İş süreçlerini değiştirebilme potansiyeline sahip blok zinciri teknolojisini kullanan kripto paralar küresel ekonomide bir dönüşüm ve değişim başlatmıştır. Bu dönüşüm, uluslararası ekonomik işlemlerden elektronik devlet uygulamalarına kadar geniş bir alanı kapsamaktadır. Günümüzde iş modellerinin, kurumsal yapıların yeniden tasarlanacağı sürecin ilk aşamaları yaşanmaktadır. Bu tezin amacı, kripto paraların uluslararası ticarette ne kadar kabul gördüğünü ölçmektir. Kripto paraların uluslararası ekonomik işlemlerde ne kadar kullanıldığının bir göstergesi de kripto paraya ilişkin akademik bilgi üretimidir. Bu bağlamda; bu tezde, kripto para ile ilgili yapılan akademik literatür taranarak kripto para kullanımına ilişkin akademik bilgi üretimi analizinin yapılması amaçlanmıştır. Yapılan kaynak taramasında, kripto paraların fiyatlarındaki oynaklığa yönelik yayınların azımsanmayacak seviyede olduğu görülmüştür. Buradan hareketle, kripto paraların fiyatlarının tahmin edilebilirlik seviyesinin ölçülmesi bu tezin bir diğer hedefini oluşturmuştur. Son olarak, kripto paraların fiyat hareketlerine göre oluşturdukları küme yapısının incelenmesi hedeflenmiştir. Kripto para piyasasının aşırı değişkenliği, fiyat hareketine odaklanma ihtiyacı doğurmuştur. Kripto para ekosistemi incelenerek önde gelen kripto paraların fiyat hareketlerine yönelik tahminleri yapılmıştır. Bu nedenle, LSTM ağıyla tahmin ve hiyerarşik kümeleme yaklaşımlarıyla seçili kripto paraların günlük fiyat hareketlerine göre analizleri yapılmıştır. Bu analizlerden LSTM ağıyla kripto paraların fiyat tahmininin, kümelemeyle de fiyat hareketleri açısından birbirine benzeyen veya benzemeyen kripto paraların belirlenmesine çalışılmıştır. Piyasanın önde gelen kripto paralarının kümelemeleri iki farklı senaryoya göre yapılmış ve piyasa değerine göre önde olan seçili kripto paraların fiyat hareketi açısından oluşan gruplamada Bitcoin diğerlerinden ayrışmıştır. Araştırma bulgularına göre; kripto para piyasasındaki seçili para birimlerinin fiyat tahmininde, yüksek doğrulukta tahmin seviyesi yakalanabilmektedir. Kripto para piyasası, pek çok iş kolunu değiştirme iddiasındadır ve teknolojik gelişmelerle bunu başarabilme potansiyeli taşımaktadır. Bibliyometrik analizler sonucunda; Türkiye'deki üniversitelerin, araştırmacıların ve fonların, uluslararası ticaret ve kripto para ekosistemi hakkında yapılan yayınlarda ilk sıralarda bulunmadığı görülmüştür. Bitcoin ile başlayan dönüşüm süreci; uluslararası ticaret, sağlık ve finans başta olmak üzere pek çok alanda hızlanmaktadır. Bu yeni teknoloji dünyasına girmekte geç kalmanın ekonomik bedelleri olabilir. Kanun yapıcıların; dağıtık defter teknolojisinin potansiyeline yönelik araştırmaları destekleyerek, olası risk ve avantajları erken görmesi ülke için fayda sağlayabilir. Kripto para ekosistemini inceleyen bu çalışma, farklı etkiye sahip olabilecek bazı değişkenleri yok saymıştır. Bu yüzden, gelecekte kripto paraların tahmin performansını etkileyebilecek farklı değişkenlerin de işin içine katılarak araştırılması önerilmektedir. 
Bu çalışmada, kripto para ile başlayan yeni ekonomik modelin bir bölümünü anlamaya yönelik analizler yapıldı. Analiz bulgularının kripto para yatırımcılarına yol gösterici olması beklenmektedir.

Abstract:
Cryptocurrencies that use blockchain technology with the potential to change business processes have initiated a transformation and change in the global economy. This transformation covers a wide area from international economic transactions to electronic government applications. Today, the first stages of the process in which business models and corporate structures will be redesigned are taking place. The purpose of this thesis is to measure how cryptocurrencies are accepted in international trade. An indication of how much cryptocurrency is used in international economic transactions is the production of academic researc about cryptocurrency. In this context; in this thesis, it is aimed to analyze the academic literature about cryptocurrency and to analyze the production of academic information about cryptocurrency usage. In the literature review, it was seen that the publications for the volatility in the prices of cryptocurrency constitute the majority. Therefore, measuring the predictability level of the prices of cryptocurrencies is another target of this thesis. Finally, it is aimed to examine the cluster structure formed by cryptocurrencies according to price movements. The extreme volatility of the cryptocurrency market has created the need to focus on the price movement. The cryptocurrency ecosystem has been analyzed and forecasts of leading cryptocurrencies are made. Therefore, estimates were made with the LSTM network. With the hierarchical clustering approaches, selected cryptocurrencies are analyzed according to daily price movements. From these analyses, it was tried to determine the price prediction of cryptocurrencies with the LSTM network and the cryptocurrencies that are similar or not similar in terms of price movements with clustering. Clusters of the leading cryptocurrencies of the market have been made according to two different scenarios and Bitcoin has distinguished from the others in the grouping of the selected cryptocurrencies that are leading by market value. According to the research findings; in the price prediction of selected currencies in the crypto market, a high level of accuracy can be achieved. The cryptocurrency market claims to change many lines of business and has the potential to achieve this through technological developments. As a result of bibliometric analysis; universities in Turkey, researchers and the funds are not in the first place in publications made about on international trade and cryptocurrency ecosystem. The conversion process that started with Bitcoin; is accelerating in many areas, especially in international trade, health and finance. Entering this new world of technology may have economic costs for being late. Lawmakers, for the best interest of the country, should see potential risk and benefits early by supporting research into the potential of distributed ledger technology. This study, which examines the cryptocurrency ecosystem, ignored some variables that may have different effects. Therefore, it is recommended to investigate different variables that may affect the forecast performance of cryptocurrencies in the future.
In this study, analyses were made to understand the new economic model that started with cryptocurrency. Analysis findings are expected to guide crypto investors.