Kayseri il merkezinde 40 yaş üstü bireylerin kronik obstruktif akciğer hastalığı prevalansı
Prevalance of chronic obstructive lung disease in over 40 years in Kayseri province center
Yazar: AHMET TİMUR
Danışman: DOÇ. DR. ELÇİN BALCI
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Kayseri = Kayseri ; Prevalans = Prevalence ; Risk faktörleri = Risk factors ; Solunum = Respiration ; Solunum bozuklukları = Respiration disorders

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Kayseri il merkezinde 40 yaş ve üzerinde KOAH prevalansının spirometrik yöntemle saptanması ve ilişkili olabilecek sigara içimi, biyomas maruziyeti gibi durumların incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Kayseri il merkezinde gerçekleştirilen kesitsel nitelikteki bu çalışmada 40 yaş ve üzeri bireylerde KOAH prevalansı ile ilişkili faktörler incelenmiştir. Örneklem büyüklüğü 246 kişi olarak hesaplanmıştır. Örneklem büyüklüğüne ulaşmak için 400 kişiye ulaşılmış solunum fonksiyon testine uyum gösteremeyen bireyler nedeniyle araştırma 386 kişi ile tamamlanmıştır. Veri toplamada araştırmacılar tarafından 41 sorudan oluşan anket formu yüz yüze görüşme tekniği ile uygulanmış ve katılımcılara solunum fonksiyon testi yapılmıştır. Solunum fonksiyonlarında obstrüksiyon tespit edilen (FEV1/FVC < 0.70) bireylere 400 mcg salbutamol inhale ettirilmiş ve 15 dakika sonra test tekrarlanmıştır. GOLD kriterlerine göre bronkodilatasyon sonrası FEV1/FVC < 0.70 olan katılımcılar KOAH kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırma 386 kişinin katılımıyla tamamlanmış olup %50.5'ini kadınlar oluşturmaktadır. Katılımcıların yaş ortalaması 53.3±10.9 yıl olarak bulunmuştur. Çalışmada KOAH prevalansı %17.6 bulunmuştur. Çalışmaya katılan erkeklerin %22.0'sinde, kadınların  %13.3'ünde KOAH saptanmıştır. Çalışmada belirlenen KOAH'lı hastalar en çok %70.6 ile GOLD evre II sınıfındadır. Halen sigara içenlerin oranı %32.6'dır. Erkeklerin %37.7'si, kadınların %27.7'si aktif olarak sigara içmektedir. Çoklu regresyon analizi sonucunda; BKİ<25 olanlar 3.33 kat, çocukluk döneminde zatüre geçirenler 2.75 kat, 50 yaş ve üzerinde 2.41 kat, lise ve altında eğitim düzeyi olanlar 2.38 kat, sigara öyküsü olanlar 2.0 kat KOAH açısından daha riskli bulunmuşlardır.  
Sonuç: Bu çalışmada KOAH olma durumuna en çok etki eden faktörler; BKİ, çocukluk döneminde zatüre öyküsü, yaş, eğitim düzeyi ve sigara kullanımı olarak bulunmuştur. Sağlık bilgilenmesinin ve sağlıklı yaşama davranışlarının artışının sağlanması noktasında toplumun genel eğitim seviyesinin yükseltilmesine yönelik çalışmalar artırılmalı, 40 yaş üzeri risk faktörüne sahip bireylerde KOAH açısından tarama yapılmalı, sigarayı bıraktırmaya yönelik çalışmalar yapılmalıdır.

Abstract:
Aim: In this study, it is aimed to investigate the prevalence of COPD in the Kayseri province center over the age of 40 years by spirometric method and to investigate the related factors like smoking and biomass exposure.
Material and Method: In this cross-sectional study conducted in Kayseri province center, the factors related to the prevalence of COPD were examined in 40 years and over. The sample size is calculated as 246 people. To reach the sample size, 400 people have been reached. The study was completed with 386 people because of the individuals who could not perform pulmonary function test. Data were collected by the researchers with a questionnaire consisting of 41 questions with face-to-face interview technique and  respiratory function test was performed. Patients with airway obstruction (FEV1 / FVC <0.70) were treated with 400 mcg of salbutamol inhaled and the test was repeated 15 minutes later.
Results: The survey was completed with the participation of 386 people and 50.5% of them are women. The average age of participants was 53.3 ± 10.9 years. The prevalence of COPD in the study was 17.6%. COPD was found in 13.0% of the women in 22.0% of the men in the study. GOLD Stage 2 was the most common stage in this study. 37.7% of men and 27.7% of women smoke. As a result of logistic regression analysis; BMI <25, which are 3.33 times, childhood pneumonia undergoing 2.75 times, age 50 and over 2:41 times, high schools and the education level of those under 2:38 times and smokers were 2.0 times more risky for COPD.
Conclusions: Factors that have the most effect on COPD in this study are; BMI, childhood pneumonia, age, educational level and smoking. Efforts to raise the general education level of the community should be increased. Patients with a risk factor over 40 years should be screened for COPD. Smoking cessation studies should be performed aimed.