Türkiye'de iklim ve çevre göçmenlerinin karşılaştıkları sorunların tespiti ve ihtiyaçlarının analizi
Identification of the problems encountered by climate and environmental migrants and analysis of their needs in Turkey
Yazar: HÜSEYİN DOĞAN
Danışman: PROF. DR. SEMA BUZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Düzensiz göç = Irregular immigration ; Uluslararası göç = International migration ; Yasadışı göç = Illegal migration ; Zorunlu göç = Forced emigration ; İç göçler = Internal migrations

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de iklim ve çevre göçmenlerinin göç öncesi, sırası ve sonrası süreçte karşılaştıkları sorunları ve bu süreçteki ihtiyaçlarını tespit etmektir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden çoklu durum çalışması kullanılmıştır. Çalışma grubunu Türkiye'de deprem, baraj projesi, sel sebebiyle göç eden 63 birey; belediye ve sivil toplum kuruluşlarında çalışan 43 birey olmak üzere toplam 106 kişi oluşturmaktadır. Veri toplama aracı, iki ana grup için oluşturulan iki farklı yarı-yapılandırılmış görüşme formudur. Çalışma, her bir alt grubun dahil edilme kriterlerine uygun olarak seçilen 16 ilde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada elde edilen veriler, teknik düzenlemelerin ardından Maxqda nitel veri analiz programına işlenmiş ve tema, kategori, kodlara ayrılarak analiz edilmiştir. Ayrıca tespit edilen ihtiyaçlardan ön plana çıkanların saptanması amacıyla veriler, ikinci bir analize tabi tutulmuştur. Göçmenlerin elde edilen sonuçlar; göçmenlerin göç sürecinde ekonomik, psikolojik, ruhsal, kültürel, toplumsal ve temel ihtiyaçların karşılanamaması gibi sorunlarla karşılaştıklarını göstermektedir. Ayrıca göçmenlerin göç sürecindeki temel ve bireysel ihtiyaçlarının yanı sıra arama-kurtarma, hizmetlerin sunumu, teknolojik olanaklardan yararlanma, koordinasyon ve iletişim süreci ile ilgili ihtiyaçlarının olduğu saptanmıştır. Kurum ve kuruluşlarda görev yapan çalışanlardan elde edilen sonuçlar; belediye ve sivil toplum kuruluşlarının ekonomik ve idari alanda sorunlar yaşadıklarını ve hizmet verdikleri gruplara bireysel, lojistik ve temel ihtiyaçların giderilmesine yönelik destekte bulunduklarını ortaya koymaktadır. Bulgulara yönelik yapılan ikinci değerlendirmede ise yaşamı sürdürme ve koruma ihtiyacıyla ilgili ihtiyaçların ön plana çıktığı saptanmıştır. Araştırma sonuçlarına dayanılarak, iklim ve çevre göçmenlerinin ihtiyaçlarının karşılanmasında karşılaşmış oldukları sorunların çözümüne yönelik sosyal hizmet odaklı destek sistemlerinin oluşturulması önerilmektedir. Bu tür hizmetlerle göçmenlerin sorunlarından hareketle ihtiyaçlarının çözümüne yönelik kapsamlı bir destek ağı oluşturabilir, bu da onların ekonomik, psikolojik, kültürel ve toplumsal ihtiyaçlarının daha etkin bir şekilde karşılanmasını sağlayabilir.

Abstract:
The aim of this study is to identify the problems and needs of climate and environmental migrants in Turkey before, during and after migration. The study used multiple case studies based on qualitative research methods. The study group consists of a total of 106 individuals, including 63 individuals who migrated due to earthquakes, dam projects, and floods, and 43 individuals working in municipalities and civil society organizations. The data collection tool consists of two different semi-structured interview forms designed to two main groups. The study was conducted in 16 provinces selected according to the inclusion criteria of each subgroup. The data obtained in the study were processed, after technical arrangements, in the qualitative data analysis programme Maxqda and analysed according to themes, categories and codes. In addition, in order to identify the most prominent needs among the identified needs, the data were subjected to a second analysis. The results obtained from migrant individuals indicate that they face problems such as economic, psychological, emotional, cultural, social, and basic needs not being met during the migration process. Additionally, it was found that migrants have needs related to search and rescue, provision of services, utilization of technological opportunities, coordination, and communication processes during the migration process, in addition to their basic and individual needs. The results obtained from employees working in institutions and organizations indicate that municipalities and non-governmental organisations experience problems in economic and administrative areas and provide support for the individual, logistical, and basic needs of the groups they serve. In the second evaluation, it was found that the needs related to sustaining life and protection are prominent. Based on the research findings, it is recommended to establish social service-oriented support systems for the solution of the problems faced by climate and environmental migrants in meeting their needs. With such services, a comprehensive support network can be created to solve the needs of migrants based on their problems, which can ensure that their economic, psychological, cultural and social needs are met more effectively.