Çok düşük doğum ağırlıklı preterm bebeklerde periferik ven yoluyla takılan santral venöz kateter uygulamasının serebral oksijenasyon üzerine etkisinin değerlendirilmesi
The assessment of the effect of peripherally inserted central venous catheter on cerebral oxygenation in very low birth weight preterm infants
Yazar: GÖZDE ZEYBEK
Danışman: DOÇ. DR. EBRU YALIN İMAMOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Bebek-düşük doğum ağırlığı = Infant-low birth weight ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Kateterizasyon = Catheterization ; Kızılötesi spektroskopi = Infrared spectroscopy ; Oksijen satürasyonları = Oxygen saturation

Özet:
Amaç: Çok düşük doğum ağırlıklı preterm bebeklerde, periferik ven yoluyla takılan santral venöz kateter uygulamasının serebral oksijenasyon üzerine etkisinin near infrared spektroskopi yöntemi ile değerlendirilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Gestasyon haftası 32 haftanın altında/doğum ağırlığı 1500 gramın altında olan ve periferik ven yoluyla takılan santral venöz kateter ihtiyacı olan 41 preterm bebek çalışmaya alındı. Kateter işlemi öncesi (T0) ve sonrasındaki her 5 dakikada bir 30. dakikaya kadar, hemodinamik veriler ve near infrared spektroskopi yöntemi ile ölçülen serebral bölgesel oksijen satürasyonu değerleri kaydedildi. Bu verileri bazal değerle (T0) karşılaştırmak için, ilk 15 dakika içindeki en yüksek değişimler T15maks ve sonraki 15 dakika içindeki en yüksek değişimler ise T30maks olarak ifade edildi. Bazal değere göre, serebral bölgesel oksijen satürasyonu değerinde görülen %10'un üzerinde düşüklük eşik değer olarak kabul edildi. Kalp tepe atımı ve ortalama kan basıncı için ise %20'nin üzerindeki değişiklikler anlamlı kabul edildi. Hastaların bazal serebral bölgesel oksijen satürasyonu değerine dönme süresi kaydedildi.
Bulgular: Hastaların %46'sında T15maks'da, %22'sinde ise T30maks'da serebral bölgesel oksijen satürasyonu değerinde %10'un üzerinde düşüklük saptanmış olup her iki zaman dilimi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p=0,002). Kalp tepe atımı ve ortalama kan basıncı değerlerinde ise T15maks ve T30maks 'da anlamlı fark saptanmadı. Tüm hastaların ortanca 25[15-60] dakikada bazal serebral bölgesel oksijen satürasyonu değerine ulaştığı görüldü. 
Sonuç: Çok düşük doğum ağırlıklı preterm bebeklerde, periferik ven yoluyla takılan santral venöz kateter işlemi öncesi ve sonrasında, serebral bölgesel oksijen satürasyonunun near infrared spektroskopi ile değerlendirilmesi uygun olabilir. Anormal serebral bölgesel oksijen satürasyonu paterni görüldüğü durumlarda, serebral oksijenasyonu etkileyen faktörlerin kontrol edilmesi ve düzeltici manevraların ivedilikle yapılması nöroprotektif stratejilerden biri olabilir.

Abstract:
Aim: The aim of this study is to evaluate the effects of peripherally inserted central venous catheterisation on cerebral oxygenation by near infrared spectroscopy in very low birth weight preterm infants.
Materials and Methods: Fourty one preterm infants (gestational age ≤32 weeks and birth weight ≤1500 grams) in need of peripherally inserted central venous catheter during their clinical follow up were included into this study. Hemodynamic data and cerebral regional oxygen saturation values measured by near infrared spectroscopy were prospectively collected before (T0) and every five minutes for 30 minutes after the catheterisation. Compared with the baseline (T0) measures, the relative minumum/maximum variations in the first 15 minutes and between 15 and 30 minutes were defined as T15max and T30max, respectively. Any change of > 10% above the threshold value in cerebral regional oxygen saturation was considered clinically significant. Also, any changes of > 20% in heart rate and mean blood pressure values were considered significant. The time interval to reach to the baseline for cerebral regional oxygen saturation was noted. 
Results: The cerebral regional oxygen saturation values at T15max and T30max were found significantly decreased in 46% of patients and in 22% of patients, respectively. There was a statistically significant difference between these two time periods (p=0,002). There were no significant differences in heart rate and mean blood pressure values at T15max and T30max. All patients reached to their basal cerebral regional oxygen saturation value at a median of 25[15-60] minutes. 
Conclusion: In very low birth weight preterm infants, monitorisation of cerebral regional oxygen saturation by near infrared spectroscopy before and after peripherally inserted central venous catheterisation might be favorable. In case of abnormal pattern of cerebral regional oxygen saturation during this procedure, urgent identification and correction of factors impairing cerebral oxygenation could be a potentially neuroprotective strategy.