Kabul ve kararlılık terapisi yönelimli grup terapisinin ergenlerde aşırı internet kullanımı ve psikolojik esneklik üzerindeki etkisi
Effects of acceptance and commitment therapy oriented group therapy on adolescents' excessive internet use and psychological flexibility
Yazar: BEYZA ÖZTÜRK İŞLEK
Danışman: PROF. DR. KAASIM FATİH YAVUZ
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Kabul ve Kararlılık Terapisi (KKT) yönelimli grup terapisinin ergenlerde aşırı internet kullanımı ve psikolojik esneklik üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Yarı deneysel desene sahip olan bu çalışmada veri toplama araçları olarak, Young İnternet Bağımlılığı Kısa Testi (YİBT-KF) ve Çok Boyutlu Psikolojik Esneklik Envanteri (ÇBPEE) kullanılmıştır. Araştırma, 2023-2024 eğitim-öğretim yılında, Kütahya İli Tavşanlı İlçesi, Tavşanlı Kız Anadolu İmam Hatip Lisesi 9. 10. ve 11. sınıf öğrencileriyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya katılım kriterlerini sağlayan 30 katılımcı, 15'er kişi olacak şekilde deney ve kontrol gruplarına atanmıştır. Deney grubunda yer alan katılımcılara, 5 oturumdan oluşan Kabul ve Kararlılık Terapisi Yönelimli Grup Terapisi uygulanırken kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Deney ve kontrol gruplarına, grup terapi müdahalesinden hemen sonra son-test; 1 ay sonra ise izleme testleri yapılmıştır. Araştırmanın bulguları, KKT'nin ergenlerde aşırı internet kullanımını azaltmada, izlem süreci itibariyle uzun vadede etkili olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte KKT'nin ergenlerde psikolojik esnekliğin arttırılmasında etkili olduğu, bu etkinin izlem döneminde de devam ettiği görülmektedir. Sonuç olarak araştırmadan elde edilen bulgular, KKT yönelimli grup terapisinin ergenlerde aşırı internet kullanımının azaltılması ve psikolojik esnekliğin arttırılmasında etkili bir yöntem olduğuna dair önemli veriler sunmaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Kabul ve kararlılık terapisi, aşırı internet kullanımı, internet bağımlılığı, psikolojik esneklik, ergenlik

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) based group therapy on excessive internet use and psychological flexibility in adolescents. In this study, which has a quasi-experimental design, Turkish version of the Short Form Young's Internet Addiction Test (YIBT-SF) and Multidimensional Psychological Flexibility Inventory (MPFI) were tools to collect data. The research was conducted in the 2023-2024 academic year with 9th, 10th and 11th grade students of Tavsanli Girls' Imam Hatip High School, Tavsanli District of Kütahya Province. 30 participants who comply with the research participation criteria were assigned as experimental and control groups, 15 each. While the participants in the experimental group were subjected to 5-session "Group Therapy", any therapy was not applied to the control group. The experimental and control groups were applied post-test after the therapies, and follow-up tests were applied. 1 month later. The findings of the study show that ACT is effective in reducing excessive internet use in adolescents in the long term as seen as follow-up tests. Additionally, it is seen that ACT is effective in increasing psychological flexibility in adolescents, and this effect continues during the follow-up period. As a result, the findings obtained from the study provide important data that ACT based group therapy is an effective method in reducing excessive internet use and increasing psychological flexibility in adolescents.

Key Words: Acceptance and commitment therapy, excessive internet use, internet addiction, psychological flexibility, adolescence