COVID-19'un BİST'deki gıda perakende şirketlerinin finansal tablolar üzerindeki etkisinin oran yöntemi ile analiz
COVID-19's food retail companies in ist impact on financial statements analysis with the ratio method
Yazar: CANSU ALPTEKİ
Danışman: DOÇ. DR. GÜNAY DENİZ DURSUN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Muhasebe ve Finans Yönetimi Anabilim Dalı / Muhasebe Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa = Stock exchange ; Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; COVID 19 = COVID 19 ; Finansal tablolar = Financial statements ; Gıda sektörü = Food sector ; Oran analizi = Rate analysis ; Pandemiler = Pandemics ; Perakende sektörü = Retail sector

Özet:
Tüm dünya ile birlikte Türkiye'de de etkilerinin görüldüğü Covid-19 pandemi döneminde olağandışı bir durum ile karşılaşılmış ve virüsün yayılmaması için bir çok tedbir alınmıştır.
COVID-19 salgını tüm sektörleri, satın alma alışkanlıklarını ve yaşam biçimini etkilemiş ve bu etki firmaların finansal göstergelerine yansımıştır. Söz konusu etkinin gıda sektöründeki yansımasını ortaya koymak amacı ile hazırlanan bu araştırmada Borsa İstanbul'da gıda perakende sektöründe faaliyet gösteren işletmeler ele alınmıştır. Borsa İstanbul'a kote gıda perakende ticaret sektöründe faaliyet gösteren beş adet (BİM, BİZİM TOPTAN, CARREFOUR, MİGROS ve ŞOK) şirketin 2019-2021 yılları arasındaki finansal verileri oran analizi yöntemi ile incelenmiştir.
Araştırma kapsamında, şirketlerin likidite, finansal yapı, faaliyet etkinliği ve karlılık oranları analiz edilmiş olup, işletmelerinin sürekliliklerinin değerlendirilmesi açısından araştırma önem taşımaktadır.
Araştırma sonucunda, pandemi döneminde yaşanan sokağa çıkma yasaklarının da etkisiyle müşteri / tüketici taleplerinin artması ve bunun sonucunda da gıda tedarikinin doğru yönetilmesi gerektiği ve gıda perakende şirketleri için güvenlik stoku bulundurmanın, öz kaynaklar ile beslenmenin önemi ortaya çıkmıştır. Araştırma döneminde şirketlerin satışlarının ve net karlarının artmış olduğu görülmektedir. Uygun fiyat seçeneği ile ön planda olan düşük ve orta gelir grubuna hitap eden Bim, Bizim Toptan ve Şok şirketlerinin orta ve üst gelir gruplarına hitap eden Carrefour ve Migros marketlerine göre aktiflerini daha iyi kullandıkları, öz kaynak ağırlıklı politika izledikleri, stokların yenilenme hızlarının daha iyi olduğunu gözlenmektedir. Genel olarak Şok şirketinin en iyi oranlara sahip şirket olduğu söylenemese de incelemenin olduğu üç yılda da diğer dört şirkete göre istikrarlı bir politika izlediği finansal tablolarından gözlenmektedir.
Çalışma sonuçlarının, olağandışı yaşanabilecek durumlarda gıda perakende sektöründe yer alan şirketlere planlayıcı ve politika belirleyici bir yol izlemeleri için ipuçları sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Gıda perakende sektörü, Oran Analizi, Covid-19, Pandemi

Abstract:
An extraordinary situation was encountered during the Covid-19 pandemic period, where the effects were seen in Turkey as well as the whole world, and many measures were taken to prevent the spread of the virus.
The COVID-19 outbreak affected all sectors, purchasing habits and lifestyles, and this effect was reflected in the financial indicators of companies. In this research, which was prepared with the aim of revealing the reflection of the said effect in the food sector, businesses operating in the food retail sector in Borsa Istanbul are discussed. The financial data of five companies (BİM, BİZİM TOPTAN, CARREFOUR, MİGROS and ŞOK) listed on Borsa Istanbul operating in the food retail trade sector between the years 2019-2021 were analyzed using the ratio analysis method.
Within the scope of the research, the liquidity, financial structure, operating efficiency and profitability ratios of the companies were analyzed, and the research is important in terms of evaluating the continuity of their businesses.
As a result of the research, the increase in customer / consumer demands with the effect of the curfews experienced during the pandemic period, and as a result, the need to manage the food supply correctly and the importance of keeping safety stocks for food retail companies and feeding with own resources has emerged. It is observed that the sales and net profits of the companies increased during the research period. Bim, Bizim Toptan and Şok companies, which appeal to the low and middle income groups, which are at the forefront with their affordable price options, use their assets better, follow an equity-based policy, and have a better replenishment rate of stocks compared to Carrefour and Migros markets, which appeal to middle and high income groups. is observed. Although it cannot be said that Şok company has the best ratios in general, it is observed from its financial statements that it has followed a stable policy compared to the other four companies in the three years of the review.
It is thought that the results of the study will provide clues to the companies in the food retail industry to follow a planning and policy-making path in extraordinary situations.
Keywords: Food retail industry, Ratio Analysis, Covid-19, Pandemic