Örgütsel ağ düzeneğinin örgütsel alandaki çeşitlilik ve değişime etkisi: Çankırı örneği
The impact of organizational network on organizational field towards isomorphism and change: Çankrı case
Yazar: ELA ÖZKAN CANBOLAT
Danışman: DOÇ. DR. ŞÜKRÜ ÖZEN
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Sosyoloji = Sociology ; İşletme = Business Administration
Dizin: Ağlar = Networks ; Değişim = Change ; Eşbiçimlilik = Isomorphism ; Sosyal sermaye = Social capital

Özet:
Bu çalışma; büyüklük ve sektörel açıdan farklı olmalarına rağmen aynı coğrafi alanı paylaşan bir grup örgüt arasındaki ağ düzeneği yapısının çeşitli yapıları, süreçleri ve uygulamaları benimseme açısından eşbiçimlilik ve değişim düzeyine etkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Çalışmanın teorik çerçevesi; sosyal ağ düzeneğinde yerleşik ilişkilere sahip örgütlerin bağlarının kuvveti, iç ve dış yapısal boşlukları doldurmaları, merkezi konumda bulunmaları ve güçlü (örgütsel ve politik) olmaları ile alandaki benzerlikler arasında ilişkiyi belirlemek amacıyla oluşturulmuştur. Yerel alanda faaliyet gösteren 39 firma yöneticisi ile yapılan mülakatlar sonucunda, ağ düzeneğinde örgütü merkezi konuma taşıyan, örgüte güç (örgütsel ve politik) sağlayan bağlara sahip örgütlerin örgütsel alanın çeşitlilik göstermesinde rol oynadığı bulunmuştur. Bu sonuçların aksine iç ve dış yapısal boşlukları dolduran örgütler, örgütsel alanda benzer yapı ve süreçlerin oluşmasına neden olmaktadır. Sosyal ağ düzeneğindeki kapalı ilişkilere sahip örgütlerin alanın eşbiçimlilik ve etkisi bulunmuş, ancak bu bağlara sahip örgütlerin diğer örgütlere benzeyip benzemediği net olarak belirlenememiştir. Bu araştırma, bir örgütün örgütsel ağ düzeneğindeki bağlarının özellikleri ve yenilikleri benimseme süreçleri arasındaki ilişkiyi anlamlı bulmuştur. Ancak bu ilişki şekli sosyal ağ düzeneğinde güçlü bağlara sahip olan, iç ve dış yapısal boşlukları dolduran ve örgütsel güçten kaynaklanan bağlara sahip örgütler için belirlenememiştir. Ağ düzeneklerinde politik güce sahip olan ve görece daha merkezde bulunan örgütler alanda değişimi önce benimseyenler olarak belirlenmiştir. Bu araştırma, örgütlerin sosyal ağ düzeneğindeki çoklu pozisyonlarının örgütsel alandaki eşbiçimlilik ve değişime etkisini de açıklamaktadır. Bu ilişki, örgütün alandaki davranışlarının normatif ya da taklide dayalı yaptırımlar içermesine göre farklılık göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Kurumsal teori, örgütsel ağ düzeneği, örgütsel eşbiçimlilik ve değişim.

Abstract:
This study aims at examining the influences of a network structure among a group of organizations, which differ in size and sector but share same geographic field, on the isomorphism and change in terms of adopting certain organizational structures, processes and practices. The theoretical framework of this research is developed to examine the influences of embeddedness in a network, tie strength, structural holes, centrality, and organizational power on the isomorphism and change in organizational field. The data collected from 39 owner-managers of companies in Çankırı through interview technique indicate that organizations that have more central position and power (organizational and political) increase diversity in the field. In contrast, organizations that span structural holes (inside and outside) lead to isomorphism in organizational field. These findings also indicate that closeness network relations influence organizations in terms of isomorphism. But weather the firm develops the same or a different organizational form in organizational area is not correspondingly determined. Although this research implies a relationship between the network ties? properties and innovation adaptation time, the direction of the relations are not apparently designated for strong ties, structural holes and organizational power. On the other hand, organizations that have political power and more central position are designated as early adopters of new practices. The findings also suggest that organizations which have multiple positions in the network influence isomorphism and organizational change. However, this influence seems to be dependent upon the normative mimetic nature of organizational behavior.Keywords: Institutional theory, networks, organizational isomorphism, organizational change.