Van Postası Gazetesi'nde halk yaşamı (1953-1974)
Folk life in the Van Postası Newspaper (1953-1974)
Yazar: MEHMET SAİT AYKAÇ
Danışman: DOÇ. DR. METİN EREN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Basın tarihi = Press history ; Gazeteler = Newspapers ; Kentsel yaşam = Urban life ; Van = Van ; Van Postası gazetesi = Van Postası newspaper ; Yerel gazetecilik = Local journalism

Özet:
Yerel gazeteler, halk yaşamını çeşitli yönleriyle yansıtan ve toplumsal yaşama birçok yönden tanıklık eden tarihi vesikalardır. Haber, köşe yazısı, reklam ve ilanlara yansıyan içeriklerde halk yaşamında yer alan maddi ve manevi değerlerle ilgili çeşitli veriler barındırmaktadır. Gazeteler, bir yönüyle toplumun yansımasıdır. Sadece toplumun sosyal boyutunu, kültürünü yansıtmaz. Halk yaşamına dair kültür boyutunda geçirdiği evreleri, değişimleri anlatan olguları da yansıtır. Bu bağlamda çalışma, Van'da faaliyet gösteren, ilk sayısı Haziran 1953'te çıkan, Van Postası Gazetesi'nin 1953'ten 1974'e kadar çıkan sayıları taranarak halk yaşamına dair yansımaları tespit edip, analizini yapmayı amaçlamaktadır. Çalışmada, halk yaşamının her safhasında belirgin bir yeri olan ve gazeteye yansıyan, halk sağlığı, halk eğlenceleri, halk edebiyatı, kent yaşamı, bayramlar, halk inanışları, sosyal ve ekonomik yaşam, halk giyimi gibi toplumsal ve kültürel değerler tespit edilmiş ve tespit edilen bu veriler halk bilimi çerçevesinde ele alınarak irdelenmiştir. Van Postası gazetesinin 1953-1974 yılları sayılarının haber, köşe yazısı, ilan ve reklam içeriklerinde karşılaşılan bilgi ve veriler Van'ın sosyal, ekonomik, kültürel ve kentsel yaşamı ile ilgili bir kesit sunmaktadır. Bu veriler, halkın kültürel yaşamı, gelenekleri, inançları, giyimi gibi kent yaşamının farklı yönleriyle ilgili fikir vererek halk bilimine katkı sunduğu gibi Van ve yerel basın tarihine de ışık tutmaktadır. Bir bütün şeklinde ele alınan halk yaşamıyla ilgili, sosyal gerçeklikle örtüşen önemli bilgiler elde edilmiştir. Van Postası Gazetesi'ne yansıyan verilerden hareketle Van halk yaşamı, bütün yönleriyle anlamaya yetmeyecektir. Bütüncül bir yaklaşım daha sağlıklı sonuçlar verecektir. Tespit ettiğimiz değerler üzerinde sözlü tarih çalışmaları, alan derlemeleri gibi çalışma teknikleriyle sondaj yapılması kentin, halkın bugünkü yaşamının daha iyi okunmasını sağlayacaktır.

Abstract:
Local newspapers are historical documents that reflect folk life in various aspects and witness social life in many ways. The contents reflected in news, columns, announcements and advertisements contain various data about the material and moral values in folk life. With this aspect it does not only reflect the social dimension and culture of the society, but also reflects the phases and changes in the cultural dimension of folk life. In this context, the study aims to scan the issues of Van Postası Newspaper from 1953 to 1974 whose first issue was published in Van, on June 1953 and also identify and analyze the reflections on folk life. In the study, social and cultural values which have prominent place in every stage of folk life and reflected in the newspapers such as public health, public entertainment, public literature, urban life, holidays, public beliefs, social and economic life, public clothing were identified and tried to be analyzed within the framework of folklore. The information and findings encountered in the news, columns, announcements and advertisements of the Van Postası between 1953 and 1974 provides sections from social, economic, cultural and urban life of Van city. These findings not only contribute to folklore by giving insight into different aspects of urban life such as the cultural life, traditions, beliefs and clothing of the people, but also shed light on the history of Van and local media. Moreover, important findings have been obtained which match up with social reality when it is considered as a whole. However, the findings obtained from Van Postası, will not be enough to understand all aspects of folk life of Van. In order to fully understand the city and folk life of today's people, it will be useful to comb through the values we have determined with techniques such as oral history studies and field collections.