Giyilebilir sanatta alternatif malzeme olarak teknolojik atıkların değerlendirilmesi üzerine bir araştırma
The analysis of technological waste as an alternative wearable art material
Yazar: ENİS YAVUZBAŞ
Danışman: PROF. YÜKSEL ŞAHİN
Eskişehir Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Endüstriyel Sanatlar Ana Bilim Dalı / Moda Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Buhar çılgınlığı = Steampunk ; Elektronik atıklar = Electronic wastes ; Endüstri Devrimi = Industrial Revolution

Özet:
Endüstri devrimleri, teknolojik gelişmelerle birlikte gerçekleşmiş ve insanların günlük yaşamlarında bazı kolaylıklar sağlamıştır. Ancak bu gelişmeler teknolojik atık sorununu beraberinde getirmiş ve bu da çevre kirliliğinin oluşmasına neden olmuştur. Birinci endüstri devriminin ardından gelişen moda olgusu insanların yeniyi elde etme arzularına yanıt vermiş ve yaşamın her alanında aşırı üretim tüketim ilişkisi gelişmiştir. Ancak aşırı üretim-tüketim ilişkisi ve bunun doğal sonucu olarak ortaya çıkan atıklar ve sürekli yenilenen teknolojinin atıkları yaşadığımız yüzyılın belirgin sorunlarından biri haline gelmiştir.
Modası geçmiş malzemelerin, üretim sürecinde ortaya çıkan teknolojik atıkların çeşitli çalışmalara konu olduğu bilinmektedir. Bazı sanatçılar ve düşünürler gibi giyilebilir sanat alanında çalışma yapan sanatçı ve tasarımcılarında bu tür malzemelere başvurdukları bilinmektedir. Sanatçılar eserlerinde boncuk, kâğıt, plastik, hurda parçaları vb. farklı malzemeler kullanarak geçmişten günümüze yaşadığımız gezegen ve ekoloji için zararlı atıklara dikkat çekmişlerdir.
Bu bağlamda teknolojik atıkların giyilebilir sanat alanında alternatif bir malzeme olarak yerinin araştırıldığı çalışmanın giyilebilir sanat alanında yapılan çalışmalardan farklılık gösterdiği ifade edilebilir. Bu tezin amacı; giyilebilir sanat alanında kullanılan atık malzemelerin çeşitliliğin yanı sıra / yaşadığımız çağın sorunu olarak görülen hızlı moda, tüketim çılgınlığı, teknolojinin hızlı gelişimi ile üretimde kullanılan enerji, su, doğada büyük yıkıma sebep olan kimyasal maddeler ve üretim sonrasında ortaya çıkan teknolojik ürünlerin insanlar tarafından bilinçsiz ve kontrolsüz tüketimin sebep olduğu teknolojik atıklara dikkat çekmektir.
YÖK Veri Tabanında gerçekleştirilen araştırmalarda, giyilebilir sanat alanında tezler gerçekleştirildiği ancak teknolojik atıkların giyilebilir sanat eserlerine dönüşümü konusunun ele alınmadığı görülmüştür.
Bu tezin önemi; endüstri devrimlerine kapsamlı olarak değinmesi, ortaya çıkan çevre kirliliği ve teknolojik atıkları işaret etmesi, giyilebilir sanat alanında kablolardan yararlanarak öneriler geliştirilmiş olmasından gelmektedir.
Tez konusu bağlamında gerçekleştirilen araştırmalar sonucunda teknolojik atıkların giyilebilir sanat eserine nasıl dönüştürüleceği deneyimlenmiş ve bu deneyim sürecinde tekstil tekniklerinden faydalanılmıştır.
Araştırmada erişilmek istenen sonuç; değişime uğrayarak varlığını sürdüren giyilebilir sanat alanına, bilimsel ve sanatsal katkıda bulunmak, alternatif malzeme olarak kullanılan kablolar aracılığıyla endüstri devrimlerin yol açtığı çevre kirliliği konusunda farkındalık yaratmaktır. 

Anahtar Sözcükler: Endüstri Devrimleri, Giyilebilir Sanat, Teknolojik Atık, Steampunk, Fütürist Moda

Abstract:
Industrial revolutions have been the consequences of technological advances and led to significant conveniences in daily lives. However, these developments introduced the problem of technological waste, which led to environmental pollution. Fashion, which developed after the first industrial revolution, was a response to individuals' desire to acquire the new, and the excessive production and consumption increased in all walks of life. However, excessive production and consumption and technological advances, and the natural result, waste became a significant problem in the 21st century.
Several studies have been conducted on outdated material, manufacturing and technological waste. It was observed that certain artists and philosophers employed waste material in their works. It is known that artists and designers who create wearable art resort to such material. Historically, the wearable art movement has been transformed and is still alive. In the field of wearable art, artists created works under the influence of several cultural, sociological, psychological and political phenomena. It is known that environmental movements that drew attention to industrial waste also affected wearable art. Artists employed beads, paper, plastic, scrap pieces, etc. in their works. The employment of these materials has raised interest in waste that is harmful for the planet and ecology for a long time.
Thus, it could be suggested that the present study, where the significance of technological waste as an alternative material in wearable art was investigated, is different from previous studies on wearable art. The aim of the current thesis is to raise awareness about the liberal consumption of technological products, the chemical substances that leads to destruction of the nature, the waste of energy and water due to the rapid technological advances, consumption frenzy and fast fashion, which are considered as significant contemporary issues, in addition to the diversity of waste material available for wearable art.
The literature review conducted on the YÖK Database revealed that theses have been conducted on wearable art; however, the conversion of technological waste into wearable artworks has not been addressed.
The present thesis is significant since it includes a comprehensive discussion on the industrial revolutions, indicates environmental pollution and technological waste, and developed recommendations based on cables in wearable art.
The research conducted based on the topic of the thesis revealed experiences on the transformation of technological waste into wearable artworks and textile techniques were employed in these experiences.
The study aimed to scientifically and artistically contribute to the ever-changing field of wearable art and raise awareness about environmental pollution caused by the industrial revolutions using cables as alternative material. 

Keywords: Industrial Revolutions, Wearable art, Technological Waste, Steampunk, Futuristic Fashion