Okul öncesi dönem çocuklarının oynama eğilimleri ile öğrenme stillerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
The investigation of playing tendencies and learning styles of children in preschool period in terms of various variables
Yazar: NAZMİYE GÜNAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜMİN TUFAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Oyun becerileri = Play skills ; Oyun davranışı = Play behaviour ; Oyunlar = Plays ; Öğrenme = Learning ; Öğrenme stilleri = Learning styles

Özet:
Bu çalışmada okul öncesi dönem çocuklarının oynama eğilimi ve öğrenme stilleri arasındaki ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel (korelasyonel) tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2018-2019 eğitim öğretim yılı, Şanlıurfa ili merkez ilçelerinde yer alan (Karaköprü, Haliliye, Eyyubiye), Şanlıurfa İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı okul öncesi eğitim kurumlarında eğitim görmekte olan 289 (150 kız, 139 erkek) okul öncesi eğitimi çağındaki çocuk ve onların öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmada çocuklara ilişkin demografik bilgileri öğrenmek amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen, öğretmen bildirimine dayanan, "Demografik Bilgi Formu" kullanılmıştır. Çocukların oynama eğilimlerini belirlemek amacıyla Barnett (1990) tarafından geliştirilip Keleş ve Yurt (2016) tarafından Türkçe'ye uyarlanan, öğretmen bildirimine dayanan, "Çocuklar İçin Oynama Eğilimi Ölçeği" kullanılmıştır. Çocukların öğrenme stillerinin belirlenmesi amacıyla Adak, Bilgin ve Uyanık Balat (2011) tarafından geliştirilen, öğretmen bildirimine dayanan, "5-6 Yaş Çocukları İçin Öğrenme Stilleri Ölçeği" kullanılmıştır. Her katılımcı için oynama eğiliminin geneli ve 5 alt boyutu için 6 toplam puan ve öğrenme stili ölçeğinin 3 alt boyutu için 3 toplam puan hesaplanmıştır.  Araştırma kapsamında veri analizi için kullanılacak tekniğin belirlenebilmesi amacıyla her bir alt faktör için elde edilen toplam puanların dağılımları incelenmiştir. Bu amaçla araştırmada kullanılan her bir bağımsız değişkenin bağımlı değişkene ilişkin puanlarının çarpıklık ve basıklık değerleri ölçüt olarak alınmıştır. Bu değerlerin ±2 aralığında değişmesi genel olarak dağılımın normal olduğu şeklinde yorumlanmıştır. Normallik varsayımının karşılandığı değişkenler ile ilgili analizlerde parametrik yöntemler kullanılmışken, normallik varsayımının karşılanmadığı değişkenler için nonparametrik yöntemler kullanılmıştır. Bu amaçla kategori sayısı 2 olan bağımsız değişkenler için, parametrik testlerden Bağımsız Örneklem T-Testi ve kategori sayısı 2 den fazla olan değişkenler için Tek Yönlü ANOVA yöntemleri kullanılmıştır. Benzer şekilde kategori sayısı 2 olan bağımsız değişkenler için, nonparametrik testlerden Mann Whitney-U testi ve kategori sayısı 2 den fazla olan değişkenler için Kruskall-Wallis H testi kullanılmıştır. Kategori sayısı 2'den fazla olan değişkenlerde istatistiksel anlamlılık elde edilmişse ikili karşılaştırma amacıyla ANOVA için LSD testi kullanılmışken, Kruskall-Wallis H testi için Dunn çoklu karşılaştırma testi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre araştırmaya katılan okul öncesi dönem çocukları oynama eğilimlerinin yüksek ve orta düzeyde olduğu; öğrenme stillerinin yüksek düzeyde olduğu; oynama eğilimleri ve öğrenme stilleri arasında orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Okul öncesi dönem çocukların oynama eğilimleri bilişsel kendiliğindenlik, sosyal kendiliğindenlik ve mizah anlayışı alt boyutlarında, daha önce bir eğitim kurumuna devam eden çocukların lehine farklılaşmaktadır. Okul öncesi dönem çocukların öğrenme stilleri görsel ve işitsel alt boyutlarda kızlar lehine farklılaşmaktadır. Okul öncesi dönem çocukların oynama eğiliminin bilişsel kendiliğindenlik, sosyal kendiliğindenlik, fiziksel kendiliğindenlik ve mizah anlayışı alt boyutlarının, anne eğitim düzeyi arttıkça artış gösterdiği tespit edilmiştir. Okul öncesi dönem çocukların görsel ve işitsel öğrenme stili düzeylerinin baba eğitim düzeyi arttıkça artış gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the relationship between preschool children's tendency to play and learning styles. The relational (relational) scanning model, one of the quantitative research methods was used in the research. The study group of research consists of 289 (150girls, 139 boys) who are the spe-school age and their teachers from schools in (Karaköprü, Haliliye, Eyyubiye) in Şanlıurfa Province and preschool education institutions affiliated to Şanlıurfa Provincial Directorate of National Education, "Demographic Information Form which was developed by the researcher and basked on teacher notification, was used in order to learn demographic information about children. In order to determine the tendency of children to play their Tendency of playing for Children Scale was developed by Barnet (1990) and adapted to Turkish by Keleş and Yurt 2016) was used in this research. In order to determine the learning styles of children, Learning Styles Schale for 5-6 Years Old Children which was developed by Adak, Bilgin and Uyanık Balat (2011) was used to get data.  For each participant, 6 total points were calculated for the overall and 5 sub-dimensions of the tendency to play and 3 total points were calculated for 3 sub-dimensions of the learning style scale. The distribution of the total scores obtained for each sub-factor was examined in order to determine the technique to be used for data analysis. For this purpose, the skewness and kurtosis values of the dependent variables of each independent variable used in the study were taken as a criteria. The change in these values within ± interval was interpreted as general distribution. While parametric methods were used in the analysis of the variables where the normality assumption was not met in this study. For this purpose, Independent Sample T-Test and one-way ANOVA methods were used for independent variables with category number 2 and for parametric tests. Similarly, MannWhitney-U test was used for non-parametric tests and Kruskall-Wallis H test was used for variables with more than 2 categories. If statistical significance was obtained for variables with more than 2 categories, LSD test was used for ANOVA and Dunn multiple comparison test was used for Kruskall-Wallis H test. According to the findings of the study, the tendency to play preshool children participating in this research is high and medium; learning styles are high; It was found that there was a moderate significant relationship between playing tendencies and learning styles. It was found that there was a statically significant difference in the tendency of pre-school children to play according to the variables such as gender, age, attendance to pre-school education institution, mother education level, father education level and income level.  Preschool children's tendency to play differ in the sub-dimensions of cognitive spontaneity, social spontaneity and humor in favour of children who have previously attended an educational institution.  Learning styles of preschool children differ in favour of girls in visual and auditory sub-dimensions. It was found that the subscales of cognitive spontaneity, social spontaneity, physical spontaneity and humor tendency of preschool children increased as the education level of the mother increased. It was determined that the visual and auditory learning style levels of preschool children increased with increasing father education level.