İlköğretim yedinci sınıf fen ve teknoloji dersinde 5E öğrenme halkası ve bilimsel süreç becerileri doğrultusunda uygulanan etkinliklerin, öğrencilerin akademik başarıları, bilimsel süreç becerileri ve derse yönelik tutumlarına etkisi /
Yazar: TÜRKAN ERCAN ÖZAYDIN
Danışman: PROF. DR. İSMAİL TÜRKAN ; YRD. DOÇ. DR. A. GÜNAY BALIM
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Genel Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
?çinde bulunduğumuz yüzyılda gittikçe artan bilimsel ve teknolojik gelismeler insanlarınve toplumların yasama sekillerini olumlu ve olumsuz yönde etkilemektedir. Birçok bilimsel veteknolojik ürün çevresel, toplumsal ve sosyal sorunları da beraberinde getirmektedir. Bu durumdagünlük yasamda karsılasılan sorunları çözmek için bilim adamları, doğadaki olayları gözlemleyipkarsılastırarak, sorgulayarak, neden- sonuç iliskisi kurarak elde ettikleri veriler doğrultusunda yenifikirler, yeni bilgiler ortaya atarlar ve bunları test etmek için olusturdukları hipotezleri sınarlar,çesitli tahminler, deneyler yapıp belli bir sonuca ulasırlar.Öğrencilere de günlük hayatta karsılastıkları problemler üzerinde bir bilim adamı gibidüsünmelerini ve bilimsel yöntemi kullanarak çözüm yolları bulmalarını, bilim-teknoloji-toplumve çevre arasındaki iliskileri algılamalarını sağlamak için, fen ve teknoloji derslerinde bilimselsüreç becerilerinin gelisimini destekleyici bir sekilde yeni öğretim yöntem ve tekniklerindenyararlanılmalıdır.Arastırmada amaç; ?lköğretim yedinci sınıf Fen ve Teknoloji dersi ?VücudumuzdaSistemler? ünitesi için 5E öğrenme halkasına göre hazırlanan etkinlikler ve bilimsel süreçbecerileri etkinlikleri ile 2005 yılından bu yana uygulanmakta olan programın, öğrencilerinakademik basarılarına, bilimsel süreç becerilerine, Fen ve Teknoloji dersine yöneliktutumlarına etkisini arastırmaktır.Arastırmada ?öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen? kullanılmıstır.Arastırmanın çalısma grubunu; ?zmir ili Bornova ilçesindeki Kars Halil Atila ?lköğretimokulundaki yedinci sınıf öğrencileri olusturmaktadır. Bu öğrencilerin bir önceki yıldakiakademik basarı ortalamalarına ve üniteye yönelik hazırlanan akademik basarı testi öntestsonucuna bakarak denkliği sağlanmıs olup, ölçüte dayalı olarak biri deney (7-B sınıfı) diğerikontrol grubu (7-A) olarak belirlenmistir. Arastırma, yedinci sınıf Fen ve Teknolojiprogramındaki ?Vücudumuzda Sistemler? ünitesiyle ilgili olarak öntest-sontestuygulamalarını da kapsayacak sekilde 10 hafta süreyle yürütülmüstür. Deneysel islemlersürecinde deney grubuna, 5E öğrenme halkasına uygun olarak ders planları hazırlanmıs ve Fenve Teknoloji Öğretmen Kılavuzundaki (2008) etkinlikler ve de bilimsel süreç becerileriningelisimini sağlayacak ek etkinlikler yaptırılmıstır. Kontrol grubundaki öğrencilere ise yalnızcaFen ve Teknoloji Öğretmen Kılavuzundaki (2008) etkinlikler uygulanmıstır.Arastırmada uygulanan deneysel desende, bağımlı değiskenler bilimsel süreçbecerileri, akademik basarı ve fen ve teknoloji dersine yönelik tutumdur. Bu bağımlıdeğiskenler üzerinde etkisi incelenen bağımsız değisken ise, 5E Öğrenme Halkasına görehazırlanan etkinlikler ve Bilimsel Süreç Becerileri etkinlikleridir.Arastırmanın denencelerini test etmek için; öğrencilere yönelik ?Bilimsel SüreçBecerileri Testi? (BSBT), ?Fen ve Teknoloji Tutum Ölçeği? (FTTÖ) ve üniteye iliskin?Akademik Basarı Testi? (ABT) olmak üzere üç veri toplama aracı kullanılmıstır. Bu veritoplama araçları hem deney hem de kontrol grubuna öntest- sontest olarak uygulanmıstır.Yapılan deneysel çalısma sonucunda öğrencilerin akademik basarıları (AB), bilimselsüreç becerileri (BSB), Fen ve Teknoloji dersine yönelik tutum (FTT) puanlarına göre deneyve kontrol gruplarından elde edilen veriler ANCOVA tekniği ile analiz edilmistir. ?statistikselanalizler sonucunda, deney grubundaki öğrencilerin akademik basarılarında, bilimsel süreçbecerilerinde ve fen ve teknoloji dersine yönelik tutumlarında anlamlı bir fark ortayaçıkmıstır.Anahtar Kelimeler: Fen Öğretimi, Yapılandırmacı Yaklasım, Bilimsel Süreç Becerileri, 5EÖğrenme Halkası

Abstract:
In this century scientific and technological developments have been affecting people?sand societies? lifestyles both in positive and negative manners. Thus, scientific andtechnological products lead to environmental and social problems. In order to solve daily lifeproblems scientists make observations and compare the events in nature, questioning andputting new ideas forward with the data they obtain by setting cause and effect relations; theytest hypotheses and make some predictions and experiments. They provide students with theability to cope with daily problems just like scientists and to find solutions by using thescientific method and to provide them with the opportunity to comprehend the relationshipsbetween science technology, society and environment. There must be benefits from the newteaching methods and techniques to support the process of scientific skills in science andtechnology.The aim of this research is to investigate the effects of using activities based on the5E- learning cycle for the seventh grade science and technology course unit entitled, ?Systemsin Our Bodies?, on the students? academic achievement, scientific process skills, and theirattitudes toward, science and technology course. In this research ?quasi-experimental designwith pre test ? post test control group? has been used. The sample of the research consisted ofseventh grade students at Kars Halil Atilla Elementary school in Izmir. Equality of the studenthas been provided by looking at the average of successful students in the previous year, whileone of them has been chosen as experiment (7-B) group the other one has been chosen ascontrol group (7-A). This research was carried out over a ten-week period. The students in theexperimental group had been provided with lesson plans based on the constructivist approach-5E learning cycle model, and in addition to the activities of this course, extra teachingmaterial have been prepared with additional activities that would provide them with scientificprocess skills. The students in the control group had been provided with lessons plans only bymaking activities in the Science and Technology course books. As a data collection tools,three instruments were used: ?academic achievement test?, ?science process skills test?, and?science and technology attitude scale?. These data collecting tools were applied as pre-testpost-test to both experimental and control groups.As a result of the study, results have been obtained according to the students?academic achievement test, science process skills test, and through an attitude scale towardsscience and technology courses. The data obtained from experimental and control groups havebeen analysed using ANCOVA via the SPSS 15.0 programme.According to the data obtained, before applying our teaching method, no significantdifferences were found for the two groups between the students' mean scores obtained fromthe success tests, scientific process skills, and attitudes towards science. But after applyingour method, a remarkable difference was observed in the students' academic achievement,science process skills and attitudes toward science and technology courses.Keywords: Science Education, Constructivism, Scientific Process Skills, 5E Learning Cycle.