Annelik bekçiliği ve evlilik uyumunun, baba katılımı ve baba – ergen ilişkilerindeki rolünün incelenmesi
Examinition of the role maternal gatekeeping and marital adjustment on father involvement and investigation of father – adolescent relations
Yazar: TUĞBA GAZİ
Danışman: DOÇ. DR. SEVAL ERDEN ÇINAR
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Gelişim Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anne bekçiliği = Maternal gatekeeping ; Baba katılımı = Father involvement ; Baba- çocuk ilişkisi = Father-child relationship ; Ergenler = Adolescents ; Evlilik = Marriage ; Evlilik uyumu = Marital adjustment ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu çalışma, lise öğrencilerinde annelik bekçiliği ve evlilik uyumunun baba katılımı ve baba – ergen ilişkilerindeki rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, İstanbul ilinde öğrenim gören 282 lise öğrencisi ve ebeveynlerinin araştırmaya katılımı sağlanmıştır. Katılımcılara, Demografik Bilgi Formu, Evlilik Uyumu Ölçeği, Annelik Bekçiliği Ölçeği, Baba Katılımı Ölçeği ve Anne – Baba – Ergen İlişkileri Ölçeği'nin Baba İlişkileri Ölçeği uygulanmıştır. Araştırmada, demografik değişkenler bakımından baba katılımı ve baba-ergen ilişkilerinin farklılaşma düzeyleri incelenmiş ve incelenen değişkenlerin arasındaki ilişki değerlendirilmiştir.  Ayrıca, annelik bekçiliği ve ebeveynlerin evlilik uyumunun baba katılımı ve baba – ergen ilişkilerini yordamadaki rolü araştırma kapsamında ele alınmıştır. Verilerin analizinde; Pearson Korelasyon Analizi, Bağımsız Örneklem t Testi, Kruskal Wallis H Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi ANOVA) teknikleri kullanılmıştır. Buna ek olarak, annelik bekçiliği ve evlilik uyumunun baba katılımını ve baba – ergen ilişkilerini ne kadar yordadığını belirlemek amacıyla Basit Regresyon Analizleri kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, annelik bekçiliği ile baba katılımı ve baba – ergen ilişkisi boyutları arasında negatif yönlü ve anlamlı ilişki saptanmıştır. Baba katılımı ve baba-ergen ilişkisinin yordayıcıları incelendiğinde, annelerin evlilik uyumunun pozitif yönlü; annelik bekçiliğinin negatif yönlü ve anlamlı olarak yordadığı bulunmuştur. Demografik değişkenler bakımından baba katılımı ve baba – ergen ilişkileri alt boyutları karşılaştırıldığında, ergenlerin cinsiyeti, okul türü, sınıf türü ve yaş değişkenlerinde anlamlı bir farklılık saptanmazken; çocuk sayısı bakımından baba – ergen ilişkileri alt boyutlarında anlamlı farklılık saptanmıştır. Ayrıca; anne ve babanın eğitim durumuna göre baba katılımı ve baba ergen ilişkisinde anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Araştırmanın sonuçları, lise öğrencilerinin aile ilişkileri hakkında hem annelerin hem de babaların aile içerisindeki tutum ve davranışlarının ele alınması hem de ergenlerle ilişkileri üzerindeki etkisi bakımından önemli katkılar sunmaktadır. Gelecek çalışmalarla elde edilen sonuçların tekrarlanabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Sözcükler: Annelik Bekçiliği, Baba Katılımı, Baba-Ergen İlişkileri, Ergenlik, Evlilik Uyumu.

Abstract:
This study aims to investigate the role of maternal gatekeeping and marital adjustment in high school students in father involvement and father - adolescent relationships.. Within the scope of the research, 293 high school students and their parents who participated in the study were provided to participate in the study. Demographic Information Form, Maternal Gatekeeping Scale, Father Involvement Scale, Marital Adjustment Scale and Father-Adolescent Relationship Scale were administered to the participants. In the study, the differentiation levels of father participation and father-adolescent relationships in terms of demographic variables were examined and the relationship between the variables examined was evaluated. In addition, father involvement and father-adolescent relationships were evaluated within the scope of the predictive research. For date analysis; Pearson Correlation Analysis, Independent Sample t Test, Kruskal Wallis H Test, One Way ANOVA techniques were used. In addition, Simple Linear Regression Analyzes were used to determine how maternal custody and marital adjustment predicted father participation and father - adolescent relationships. According to the findings of the study, a negative and significant relationship was found between maternal gatekeeping with father involvement and father-adolescent relationship dimensions. When the predictors of father involvement and father- adolescent relationship were examined, it was found that marital adjustment was positive for mothers; maternal gatekeeping was found to be a negative predictor. When the father participation and father-adolescent relationships were compared in terms of demographic variables, there was no significant difference in the gender, school type, class type and age variables of adolescents. There was a significant difference in the number of children in the sub - dimensions of father - adolescent relationships. Also; There was no significant difference between father participation and father-adolescent relationship according to education level of mother and father. The results of the study provide important contributions to the study of the attitudes and behaviors of both mothers and fathers within the family and their effects on relationships with adolescents. It is thought that the results obtained from further studies can be repeated.


Keywords: Maternal Gatekeeping, Father Involvement, Father-Adolescent Relations, Adolescence, Marital Adjustment.