Capnodis tenebricosa (Olivier, 1790) (Coleoptera: Buprestıdae)'da dişi üreme sisteminin anatomik ve histolojik yapılarının incelenmesi
The examination of anatomical and histological structures of female reproductive system in Capnodis tenebricosa (Olivier, 1790) (Coleoptera: Buprestidae)
Yazar: HANİFE GÖZÜPEK
Danışman: DOÇ. DR. NURCAN ÖZYURT KOÇAKOĞLU
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Genel Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu çalışmada Capnodis tenebricosa (Olivier, 1790) (Coleoptera: Buprestidae)'nın dişi 
üreme sisteminin anatomik ve histolojik yapıları ışık ve elektron mikroskobu kullanılarak 
incelenmiştir. C. tenebricosa'nın dişi üreme sistemi bir çift ovaryum, bir çift lateral kanal, 
bir ortak kanal, bir spermateka ve bir bursa kopulatriksten yapılarından oluşmuştur. 
Ovaryumlar zengin bir trakeal ağ ile çevrilidir. Her ovaryolün distalinde beyaz, iplik 
şeklinde bir terminal filament bulunmaktadır. Terminal filament uzunlamasına, silindirik bir 
yapı göstermektedir. C. tenebricosa'da terminal filamentin altında germaryum bölgesi 
bulunmaktadır. Germaryum silindirik bir tüp şeklinde olup proksimal kısmı hafifçe 
daralmıştır. Vitellaryum yapısı germaryumu takip edip pedisele kadar uzanmaktadır. 
Vitellaryum farklı boyutlarda bir dizi oosit (previtellogenik, vitellogenik ve koryogenik 
oositler) içermektedir. Ovaryum, açık sarı renkte yaklaşık 24 telotrofik meroistik tip 
ovaryolden oluşur. Her ovaryol vitellaryumun proksimal ucundan pedisele açılmaktadır. 
Pedisel yapısı iki lateral kanala buradan da bir ortak kanala açılır. C. tenebricosa'da bursa 
kopulatriks, spermatekadan 5 kat daha uzundur. Bursa kopulatriks lümenden itibaren intima, 
tek tabakalı silindirik epitel ve kas tabakasıyla çevrilidir. İntima tabakasında sivri dikensi 
yapılar vardır. Lümen salgı materyaliyle doludur. Spermatekada kitin, tek tabakalı silindirik 
epitel ve kas tabakasıyla çevrili olup lümen olgun spermlerle doludur. Bu çalışma, 
Buprestidae ve diğer Coleoptera türlerinin dişi üreme organlarının morfolojisi açısından 
yararlı olabilir.

Abstract:
In this study, the anatomical and histological structures of the female reproductive system of 
Capnodis tenebricosa (Olivier, 1790) (Coleoptera: Buprestidae) were investigated using 
light and electron microscopy. The female reproductive system of C. tenebricosa consists of 
a pair of ovaries, a pair of lateral oviducts, a common oviduct, a spermatheca and a bursa 
copulatrix. The ovaries are surrounded by a rich tracheal network. There is a white, threadlike terminal filament at the distal end of each ovariole. The terminal filament has an 
elongated, cylindrical structure. In C. tenebricosa, there is a germarium region under the 
terminal filament. The germarium is in the form of a cylindrical tube and its proximal part 
is slightly narrowed. The vitellarium structure follows the germarium and extends to the 
pedicel. The vitellarium contains a number of oocytes of different sizes (previtellogenic, 
vitellogenic and choriogenic oocytes). The ovary consists of approximately 24 telotrophic 
meroistic type ovarioles, which are pale yellow in color. Each ovariole opens into a pedicel 
from the proximal end of the vitellarium. The pedicel structure opens into two lateral oviduct 
and from there into a common oviduct. In C. tenebricosa, the bursa copulatrix is 5 times 
longer than the spermatheca. The bursa copulatrix is surrounded by intima, single layered 
cylindrical epithelium and muscle layer from the lumen. There are pointed spine-like 
structures in the intima layer. The lumen is filled with secretory material. In the spermatheca, 
it is surrounded by chitin, single layered cylindrical epithelium and muscle layer and the 
lumen is filled with mature sperms. This study may be useful for the morphology of the 
female reproductive organs of Buprestidae and other Coleoptera species.