Cumhuriyet Dönemi'nde köye öğretmen yetiştiren kurumlar ve eğitim programlarının değerlendirilmesi
The institutions training teachers for the village primary schools and evaluation of curriculums of these institutions
Yazar: NİHAL YÜCER
Danışman: DOÇ. DR. YÜCEL GELİŞLİ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimin Sosyal ve Tarihi Temelleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Eğitim programları = Education programs ; Eğitim tarihi = Educational history ; Köy enstitüleri = Village institutions ; Köy eğitimi = Village  education ; Köyler = Villages ; Öğretmen yetiştirme = Teacher training ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Araştırmada, Cumhuriyet döneminde ve öncesinde köye öğretmen yetiştirme alanındaki gelişmeler ve köy öğretmeni yetiştiren okullar olan Köy Muallim Mektepleri, Köy Eğitmen Kursları, Köy Öğretmen Okulları, Köy Enstitüleri'nin; tarihsel gelişimleri, teşkilat ve idari yapıları, öğretmenleri, öğrencileri, okul binaları ayrı başlıklar altında incelenmiştir. Aynı zamanda bu okullarda uygulanan öğretim programları program geliştirme süreçlerinden; genel hedefler, derslerin içerikleri, öğrenim yaşantıları ve sınama(ölçme ? değerlendirme) durumları açısından değerlendirilmiştir. Araştırmada tarihsel yöntemler kullanılarak literatür taramasına dayalı betimlemeler yapılmıştır.Bu çalışma, belge incelemesine dayalı bir araştırmadır. Bu nedenle bilgiler, tarama yöntemi ile arşiv, kütüphane, kitap, dergi ve kurumlardan sağlanan; ilgili araştırmalar, kanun, yönetmelik ve genelgeler, raporlar ve çeşitli dokümanlardan elde edilmiştir.Bu çalışma sonucunda, Osmanlı ve Cumhuriyetin erken dönemlerinde öğretmen yetiştirmenin önemli bir sorun olduğu görülmüştür. Öğretmen yetiştirme sorunu, II. Meşrutiyet ve Cumhuriyetin ilk yıllarında toplumun büyük bölümünün köylerde yaşadığı gerekçesiyle, yoğunlukla köye göre öğretmen yetiştirme çalışmalarıyla çözülmeye çalışılmıştır. Köye öğretmen yetiştiren bu kurumlar; kuruluş aşamaları, yapıları ve uyguladıkları öğretim programlarıyla Türk eğitim tarihinde önemli bir yere sahip olmuşlardır.Köy öğretmeni yetiştirmeyi amaçlayan Köy Muallim Mektepleri, Köy Eğitmen Kursları, Köy Öğretmen Okulları ve Köy Enstitüleri'nde uygulanan öğretim programları öğretmen adaylarının, şehir yaşamından uzak, köyün doğal ortamında yetiştirilmeleri görüşü doğrultusunda hazırlanmıştır. Bu programlarda genel kültür dersleri yanında tarım ders ve uygulamaları ile sanat derslerine ve atelye çalışmalarına geniş bir yer ayrılmıştır. Eğitim ve öğretim etkinliklerinin işe ve üretime dayalı olarak yürütüldüğü görülmektedir. Ancak, Köy Enstitüleri'nin programı 1947 ve 1953 yıllarında yenilenerek bazı değişiklere uğratılmıştır. Köy Enstitüleri 1947 programıyla, özellikle öğretmenlik formasyonu ile ilgili dersler olmak üzere; genel kültür, tarım ve sanat alanlarındaki bazı derslerin amaç ve yöntemlerinde değişiklikler yapılarak, ders konuları daha kuramsal ve akademik olarak belirlenmiştir. Köy Enstitüleri 1953 programı ile genel kültür derslerinin çoğunun klasikleştirildiği, tarım ders ve uygulamalarının azaltılarak daha kuramsallaştırıldığı görülmüştür.

Abstract:
In this study, during the Republican period and prior times, developments in the field of teacher training for the villages and village teacher training institutions which are Village Instructor Course, Village Teacher's Schools, and Village Institutes were examined separately in terms of their historical development, organization and administrative structures, teachers, students, school buildings. In addition, curriculums of these institutions were examined based on curriculum development processes; general aims, course content, learning experiences and examining-measurement-evaluation processes. In this investigation, the descriptions have been made based on literature search by using historical methods.This work is a survey based reviewing the documents on teacher education in early Republic and late Ottoman periods. Therefore, the information were gathered together from the archives, libraries, books, journals, and related researches, laws, regulations and circulars, reports and various documents of organizations by screening method.As a result of this survey, it is found out that the teacher training was an important issue during the Ottoman and Republic period. The teacher training issues were tried to be resolved by mainly training village teachers in the period of second Constitutional Monarchy and in early years of Republic, due to majority of the population living in the villages. These institutions, training teachers to the villages had an important place in Turkish Education History in terms of their establishment phase, structures and curriculums.The curriculums of the institutions, the Village Muallim Schools, Village Instructor workshops, Village Teacher's School, and Village Institutes, aiming to train the teachers of the villages were prepared by considering that the teacher candidates should be trained in the natural village environment, far away from city life. Addition to general culture related courses, the agriculture and practice courses together with art lessons and laboratory activities were core of these curriculums. The education and training activities were carried based on the jobs and goods. But, the curriculums of the Village Institutes were renewed and subjected to some changes in 1947 and 1953. The 1947 curriculum of the Village Institutes was determined by changing the purpose and the methods of the courses, related to the teacher formation, such as general culture courses, agriculture and art courses, to be more theoretical and academic. We found out that the majority of general culture courses became more classical, the number of agriculture courses and their practices were decreased and became more theoretical in the curriculum of the Village Institutes in 1953.