Multiple skleroz hastalarında belirsizliğe tahammülsüzlüğün intihar düşüncesine etkisi
The effect of intolerance of uncertainty in multiple sclerosis patients on suicidal ideation
Yazar: KÜBRA GÜMÜŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERAP SEZGİN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Belirsizlik = Uncertainty ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; İntihar = Suicide

Özet:
Bu çalışma, Multiple Skleroz hastalarında belirsizliğe tahammülsüzlüğün intihar düşüncesine etkisini ölçmek amacıyla tanımlayıcı olarak planlanmıştır.Araştırma, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Polikliniği'nde 01 Mart 2012-11 Eylül 2012 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji Polikliniği'nde kayıtlı olan 560 MS hastası oluşturmuştur. Win Episcope 2,0 programıyla örneklem büyüklüğü minimum 125 olarak belirlenmiş, belirtilen tarihler arasında nöroloji polikliniğine ayaktan tedavi için başvuran ve araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan tüm Multiple Skleroz hastaları (209 kişi) çalışmaya alınmıştır. Örneklem seçme yöntemine gidilmemiştir. Ancak hastaların 17'sinin okuma yazması olmaması, 7'sinin çalışmaya katılmayı kabul etmemesi, 5'inin 65 yaş üzeri olması, 3'ünün depresyon ve 2'sinin diğer bir psikiyatrik bozukluk öyküsü olması nedeniyle araştırma kapsamına alınamamıştır ve araştırma 175 Multiple Skleroz hastası ile tamamlanmıştır.Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından bu konuya ilikin literatür incelenerek geliştirilmiş kişsel bilgi formu (Ek 1), `Belirsizliğe Tammahülsüzlük Ölçeği (Ek 2)', `İntihar Düşüncesi Ölçeği (Ek 3)' ve nöroloji kayıtlarından hekimlerin değerlendirerek puanlama yaptıkları EDSS puanları kullanılmıştır.Veri toplama aracının kapsam geçerliliği için uzman görüşü alınmıştır. Verilerin istatistiksel analizi, bilgisayar ortamında SPSS16,0 paket programı kullanılarak yapılmıştır. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistikler, korelasyon analizi, Kruskal-Wallis ve Mann Whitney U testi kullanılmıştır.Araştırmadan elde edilen verilere göre; araştırmaya dahil edilen hastaların yaş ortalaması 35,82±9,83 olup, %67,4'ünün kadın olduğu ve %70,3'ünün evli olduğu, %52,6'sının yaşadığı yerin il olduğu, %56,6'sının çalışmadığı, %10,9'unun emekli olduğu, %79,4'ünün orta gelirde olduğu ve %76,6'sının RR MS klinik tipte olduğu tespit edilmiştir. Araştırma kapsamına alınan hastaların belirsizliğe tahammülsüzlüğünün intihar düşüncesini etkilediği (p<0,05) bulunmuştur.Sonuç olarak MS hastalarında hastalığın sebep olduğu belirsizliğe tahammül edememe, hastalarda intihar düşüncesine sebep olmaktadır. Araştırmanın sonuçları doğrultusunda MS hastalarında belirsizliği ve intihar düşüncesini azaltmak amacıyla, sağlık çalışanlarının sağlık eğitimleri ve danışmanlık hizmetlerini kullanarak multidisipliner çalışmalar yürütmeleri önerilmektedir.

Abstract:
This descriptive study aimed to determine the effect of intolerance of uncertainty in multiple sclerosis patients on suicidal ideation.The study was conducted at Samsun Ondokuz Mayıs University, Medical Faculty Neurology Outpatient Department between 01 March 2011 and 11 September 2012. Target population of the study consisted of 560 MS patients from Samsun, Ondokuz Mayıs University, Medical Faculty Neurology Outpatient Department. Minimum sample size was determined as 125 via Episcope Win 2.0 program and all Multiple Sclerosis patients (N=209) who were admitted to the neurology outpatient department between the dates specified and met inclusion criteria participated in the study. No sample selection method was used. Because of 17 patients were illiterate, 7 did not want to participate in the study, 5 were over 65 years old, 3 had a history of depression and 2 had a history of psychiatric disorder, a total of 34 patients were excluded from the study and the study was conducted with 175 Multiple Sclerosis patients.Personal information form (Appendix 1) developed by the researcher by examining the literature regarding this issue and containing the personal information about the patients, Intolerance of Uncertainty Scale (Appendix 2), Suicidal Ideation Scale (Appendix 3) and Expanded Disability Status Scale (EDSS) scores rated by neurology physicians by evaluating the neurology records were used to collect the data.Expert opinion was applied for the content validity of the data collection instrument. SPSS16.0 package program was used for statistical analysis of the data. Descriptive statistics, correlation analysis, Kruskal-Wallis and Mann-Whitney U test were used in the statistical evaluation of the data.According to the data obtained from the study, it was understood that the mean age of patients in the study was 35.82 ± 9.83, of the patients 67.4% were female and 70.3% were married, 52.6% were living in cities, 56.6% were unemployed, 10.9% were retired and 79.4% were coming from middle income families and 76.6% were in the RR MS clinical type. The mean intolerance of uncertainty score of the participants was 64.06 ± 30.61 (0-125) whereas the mean suicidal ideation score was 6.45 ± 4.53 (0-17). It was observed that intolerance of uncertainty of the patients participating in the study influenced the suicidal ideation (p <0.05).In conclusion, intolerance of uncertainty caused by the disease in MS patients leads to suicidal ideation. In accordance with the results obtained in the study, it is recommended that healthcare professionals should conduct multidisciplinary studies by using health education and counseling services to reduce uncertainty and suicidal ideation in MS patients.