Türkiye'de hemşirelik çalışanlarında tükenmişlik sendromu: Bir meta analiz çalışması
Burnout syndrome in nursing employees in Turkey: A meta analysis study
Yazar: NADİRE GİZEM ÖZDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TAYFUN UTAŞ
İstinye Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management

Özet:
Tükenmişlik, direkt insanlarla yüz yüze etkileşim halinde çalışan meslek mensuplarında yoğun bir biçimde görülen ruhsal ve duygusal bir durumdur. Sağlık personellerinin tümünde tükenmişlik yaşanabilirken bu durumdan en fazla etkilenen gruplardan biri de hemşirelerdir. Buradan hareketle bu çalışma hemşirelerin cinsiyetlerinin tükenmişlik düzeylerine etkisini belirlemek amacı ile meta analiz çalışması olarak yapılmıştır.
Çalışma, niceliksel araştırma yöntemlerinden meta analiz yöntemi ile yapıldı. Literatür taraması iki yol ile gerçekleştirildi. İlk olarak, "Türk Tıp Dizini, YÖK Tez merkezi, Pubmed, Google Scholar, EBSCO Host, Web of Science elektronik" veri tabanlarından makale ve tezler tarandı, ikinci olarak, ulaşılan araştırmaların referans bölümünün araştırılması yapıldı. Taramada" "Hemşirelik" "Tükenmişlik sendromu" "Cinsiyet" "Nursing" and "Burnoutsyndrome" and "maritastatus" anahtar sözcükleri Türkçe ve İngilizce olarak kullanıldı.
15 Nisan 2022 tarihli yapılmış olan son tarama sonucuna göre toplamda 8450 çalışma saptandı ve incelendi. Araştırma verileri; çalışmaya dâhil edilme ölçütlerine uygun olan 7'i makale ve 3'ü yüksek lisans tezi olmak üzere toplam 10 çalışma üzerinden elde edildi. Analize dahil edilen çalışmaların toplam örneklem sayısı 2353'dür. Etki büyüklüğünün hesaplamasında "Hedges'd" kullanıldı. Etki modelinin belirlenmesinde ise "Q istatistiğinden" yararlanıldı. "Q istatistiğinin sonucuna göre verilerimiz heterojen dağılım gösterdiği için rastgele etki modeli seçildi. Yayın yanlılığını test etmek amacıyla Huni grafiği (FunnelPlot) incelemesi yapıldı. Classic Fail Safe N ve Tau katsayısı hesaplaması sonuçları kullanıldı". 
Yapılan hesaplamalara göre genel etki büyüklüğü 2,891 (CMA ölçek -4/+4 aralığında çalışıldı) olarak hemşirelerde cinsiyetin hemşirelerde tükenmişlik üzerinde etkisi olduğu tespit edildi (p<0.05). Bu etki büyüklüğünün Cohen'nin sınıflamasına göre önemli düzeyde olduğu tespit edildi.
Çalışmada cinsiyetin hemşirelerin tükenmişlik düzeylerine etkisinin olduğu ve bu etkinin önemli düzeyde olduğu sonucuna varıldı (Etki büyüklüğü: 2,891).

Abstract:
Burnout is a mental and emotional state that is intensely seen in professionals who work in direct interaction with people. While all health personnel may experience burnout, one of the groups most affected by this situation is nurses. From this point of view, this study was planned and conducted as a meta-analysis study in order to determine the effect of nurses' gender on burnout levels. 
The study was conducted with the meta-analysis method, which is one of the quantitative research methods. Literature search was carried out in two ways. First, articles and theses were searched from the databases of "Turkish Medical Directory, YÖK Thesis Center, Pubmed, Google Scholar, EBSCO Host, Web of Science electronic", and second, the reference part of the reached researches was searched. The keywords "Nursing" "Burnout syndrome" "Sinsiyet" "Nursing" and "Burnoutsyndrome" and "maritastatus" were used in Turkish and English in the search. 
According to the last scan dated April 15, 2022, a total of 8450 studies were identified and reviewed. Research data; It was obtained from a total of 10 studies, 7 of which were articles and 3 of which were master's thesis, which met the inclusion criteria. The total sample number of the studies included in the analysis is 2353. Hedges'd was used to calculate the effect size. The Q statistics were used to determine the effect model. According to the result of the Q statistic, the random effects model was chosen because our data showed heterogeneous distribution. A FunnelPlot analysis was performed to test publication bias. Classic Fail Safe N and Tau coefficient calculation results were used. According to the calculations, the overall effect size was 2,891 and it was determined that gender had an effect on nurses' burnout (p<0.05). It was determined that this effect size was significant according to Cohen's classification. 
In the study, it was concluded that gender had an effect on the burnout levels of nurses and this effect was significant (Effect size: 2,891).