Akdeniz ve Ege bölgesinde madde kullanımı olan bireylerde aleksitimi ve pozitif-negatif duygudurum  ilişkisinin incelenmesi
Analysis of the relationship between alexithymia and positive-negative emotional state of substance usersin mediterranean and aegean districts
Yazar: RÜVEYDA ATA
Danışman: DOÇ. DR. GÖKBEN HIZLI SAYAR
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akdeniz bölgesi = Mediterranean region ; Aleksitimi = Alexithymia ; Duygudurum = Mood ; Ege bölgesi = Aegean region ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Olumlu duygulanım = Positive mood ; Olumsuz duygulanım = Negative mood ; Uyuşturucu alışkanlığı = Narcotic dependence

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye Bağımlılık Risk Profili ve Ruh Sağlığı Haritası Çalışması kapsamında elde edilen veriler ışığında Akdeniz ve Ege Bölgelerinde madde kullanımı olan bireylerde aleksitimi ve pozitif- negatif duygu durumları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.Bu amaç doğrultusunda Akdeniz ve Ege Bölgelerinde yaşayan 6000 kişiye anket uygulanmıştır. Örneklemin yaklaşık %50'si erkek, %50'si ise kadın olup, çalışmaya katılanların ortalama yaşı 31'dir. Veri toplama araçları olarak Sosyo-demografik Bilgi Formu, Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20) ve Pozitif Negatif Duygu Ölçeği (PNDÖ) kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 21.00 programı kullanılmış olup, betimleyici istatistikler ile birlikte regresyon ve ANOVA analizlerine yer verilmiştir. Elde edilen bulgular %95 güven aralığında ve %5 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir.
Araştırmadan elde edilen verilere ilişkin yapılan analizlerden ulaşılan sonuçlara göre; madde bağımlığının negatif duygu durumu arttıkça arttığı, çocuk sayısı azaldıkça arttığı,bekarlara göre evlilerde daha az olduğu,erkeklere göre kadınlarda daha az olduğu ve eğitim durumundan etkilenmediği anlaşılmaktadır. Bunun yanında aleksitimi ölçeğinden ulaşılan sonuçlara göre;madde bağımlılığının Duyguları Tanımadaki Güçlük ve Dışa Dönük Düşünce arttıkça arttığı, Duyguları İfade Güçlüğü arttıkça azaldığı görülmüştür. Ayrıca madde kullanım sayısının artmasıyla birlikte duygu durumundaki negatifliğin, Duyguları Tanımadaki Güçlüğün ve Duyguları İfade Güçlüğünün arttığı sonucuna varılmıştır.  Bu sonuçlara göre; evlilerin, çok çocuk sahibi olanların, pozitif duygu durumunda olanların ve kadınların madde bağımlısı olma riski daha düşüktür. 
Araştırmanın, madde bağımlılığı, aleksitimi ve pozitif negatif duygu durum ile ilgili alan yazına katkıda bulunduğu değerlendirilmektedir. Konuyla ilgili bundan sonra yapılacak araştırmalar kapsamında madde bağımlılığını azaltmaya yönelik eğitim programlarının geliştirilmesine ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
In this study which is created in Addiction and Mental Health Map of Turkey Project, determining the relationship between alexithymia and positive-negative emotional state of substance users in Mediterranean and Aegean districts is aimed. Forthis purpose, 6000 people living in Mediterranean and Aegean districts of Turkey were surveyed. %50 of the sample was men and %50 was woman and the average age was 31. The data collection tools were a personal data form, Toronto Alexithymia Scale and Positive Negative Emotional State Scale. Regression and ANOVA analyzes were performed with descriptive statistics to analyze the data by the help of SPSS 21.00. The findings were evaluated at 95% confidence interval and 5% significance level.
According to the findings of the study, substance addiction positively correlates with negative emotional state, negatively correlates with number of children, risk of single individuals is higher than that of married people, risk of men is higher than women and doesn't correlates with education. Besides according to the results from TAS-20; substance addiction positively correlates with difficulty to identify feelings	 and externally oriented thinking, however negatively correlates with difficulty to describe feelings. Moreover, number of substances positively correlates with negative emotional state, difficulty to identify feeling sand difficulty to describe feelings.
These findings suggest that being single and having negative emotions are important risk factors for substance addiction. It can be said that this research contributes to substance addiction literature. Practices and educational programs should be developed to decrease the risk of substance addiction by forthcoming studies.