Bilim ve sanat merkezlerinde eğitim gören ortaokul öğrencilerinin konuşma kaygı ve tutumları
Speaking anxiety and attitudes of secondary school students studying at the science and art center
Yazar: MEHMET ALİ ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. NURAY KAYADİBİ
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Konuşma kaygısı = Speech anxiety ; Topluluk karşısında konuşma = Speech in front of the community ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Çocuklar-üstün yetenekli = Child-gifted

Özet:
Konuşmak bireyin jest ve mimiklerini kullanarak düşüncelerini ve duygularını sözlü iletişim yoluyla anlatmasıdır. Topluluk önünde güzel ve etkili bir konuşma yapmak için sözcüklerin doğru telaffuz edilmesi, uygun sözcüklerin seçilmesi, beden dilinin etkili kullanılması gerekmektedir. Konuşma kaygısı ve tutumu vurgu ve tonlamayı, sözcük seçimini ve dizilimini, beden dilinin kullanımı etkilemektedir. Öğrencilerin konuşma kaygısı ve tutumunun incelenmesi etkili ve güzel konuşma becerisinin kazandırılması açısından önemlidir. Bu araştırmada bilim ve sanat merkezlerinde öğrenim gören ortaokul öğrencilerinin konuşma kaygısı ve tutumunun çeşitli demografik değişkenlere göre incelenmesi ve öğrencilerin konuşma kaygısı ve tutum düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışma grubu İstanbul ilinde yer alan Pendik Bilim ve Sanat Merkezi, Tuzla Bilim ve Sanat Merkezi, Kartal Prof. Dr. Şaban Teoman Duralı Bilim ve Sanat Merkezi, Maltepe Kadir Has Bilim ve Sanat Merkezi ve Sultanbeyli Özdemir Bayraktar Bilim ve Sanat Merkezinde öğrenim gören ortaokul seviyesindeki 280 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada verilerin toplanması amacıyla araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, Gündüz ve Demir (2021) tarafından geliştirilen Konuşma Kaygısı Ölçeği, Topçuoğlu Ünal ve Özer (2017) tarafından geliştirilen Ortaokul Öğrencileri İçin Konuşma Becerisi Tutum Ölçeği uygulanmış ve veriler SPSS programında analiz edilmiştir. Araştırmada öğrencilerin konuşma tutumunun olumlu olduğu, Bireysel Yetenekleri Fark Ettirme (BYF) grubu öğrencilerinin konuşma tutumunun Özel Yetenekleri Geliştirme (ÖYG) grubu öğrencilerinden daha olumlu olduğu, kitap okumanın konuşma tutumu üzerinde olumlu etki oluşturduğu ve sosyal medya içeriği üretiminin konuşma tutumu üzerinde etkili bir değişken olmadığı belirlenmiştir. Öğrencilerin konuşma kaygısı arttığında, konuşma becerisine yönelik tutumunun anlamlı düzeyde azaldığı tespit edilmiştir. Araştırmaya katılan ve bilim ve sanat merkezlerinde öğrenim gören öğrenciler orta düzeyde konuşma kaygısı yaşamakta, kaygı düzeyi üst sınıflara doğru artmaktadır. Bilim ve sanat merkezinde konuşmaya yönelik seçmeli derslerin konuşma kaygısı ve tutumuna etkisi olmadığına ulaşılmış, konuşmayla ilgili seçmeli derslerin konuşma kaygısı ve tutumunu olumlu yönde etkileyebilecek içeriklerle zenginleştirilebileceği öneri olarak sunulmuştur.

Abstract:
Speaking is the act of expressing one's thoughts and emotions verbally by using gestures and facial expressions. To deliver a beautiful and effective speech in front of an audience, it is essential to pronounce words correctly, select appropriate vocabulary, and use body language effectively. Speaking anxiety and attitude influence emphasis and intonation, word choice and arrangement, as well as the use of body language. Examining students' speaking anxiety and attitudes is crucial for developing effective and eloquent speaking skills. This study aims to analyze the speaking anxiety and attitudes of middle school students attending science and art centers based on various demographic variables and to identify the relationship between students' levels of speaking anxiety and attitudes. The study group consists of 280 middle school students studying at the Pendik Science and Art Center, Tuzla Science and Art Center, Kartal Prof. Dr. Şaban Teoman Duralı Science and Art Center, Maltepe Kadir Has Science and Art Center, and Sultanbeyli Özdemir Bayraktar Science and Art Center, all located in Istanbul. To collect data, a Personal Information Form prepared by the researcher, the Speaking Anxiety Scale developed by Gündüz and Demir (2021), and the Speaking Skills Attitude Scale for Middle School Students developed by Topçuoğlu Ünal and Özer (2017) were applied. The data were analyzed using the SPSS software. The research revealed that students generally had a positive attitude toward speaking. The speaking attitudes of students in the Individual Talent Development (BYF) group were more positive compared to those in the Special Talent Development (ÖYG) group. It was determined that reading books positively impacted speaking attitudes, whereas producing social media content was not a significant variable influencing speaking attitudes. It was also found that as students' speaking anxiety increased, their attitudes toward speaking skills significantly decreased. Students attending science and art centers were found to experience a moderate level of speaking anxiety, which tended to increase in higher grade levels. The study concluded that elective courses on speaking at science and art centers did not contribute to reducing speaking anxiety and improving attitudes. It was suggested that elective courses related to speaking could be enriched with content that positively impacts speaking anxiety and attitudes.