Postmenopozal osteoporozlu kadınlarda pilates egzersizlerinin kemik mineral yoğunluğu, fiziksel performans ve yaşam kalitesi üzerine etkileri
Effects of pilates exercises on bone mineral density, physical performance, quality of life in osteoporotic postmenopausal women
Yazar: ENDER ANGIN
Danışman: PROF. ZAFER ERDEN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Kadınlar = Women ; Kemik dansitesi = Bone density ; Osteoporoz = Osteoporosis ; Osteoporoz-postmenopozal = Osteoporosis-postmenopausal ; Pilates = Pilates ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Angın, E. Postmenopozal Osteoporozlu Kadınlarda Pilates Egzersizlerinin Kemik Mineral Yoğunluğu, Fiziksel Performans ve Yaşam Kalitesi Üzerindeki Etkileri, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Programı Doktora Tezi, Ankara, 2012. Bu çalışma, postmenopozal osteoporoz teşhisi konmuş kadınlarda pilates egzersizlerinin kemik mineral yoğunluğu (KMY), fiziksel performans ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerini incelemek ve kontrol grubu ile karşılaştırmak amacıyla yapılmıştır. Çalışma, DEXA (Dual Energy X-ray Absorbtiometry) yöntemi ile osteoporoz teşhisi konulan 41 birey üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya katılan 41 birey kura yöntemi ile 2 gruba ayrılmıştır. 22 birey pilates grubunu, 19 birey de kontrol grubunu oluşturmaktadır. Tüm bireylerin demografik özellikleri kaydedildikten sonra kemik mineral yoğunluğu ölçümü (DEXA), ağrı şiddeti (VAS), kas kuvveti (J-Tech), fiziksel performans (6 dakika yürüme testi), kas kısalıkları, esneklik ölçümleri, postür analizi ve yaşam kalitesi (Qualeffo-41) değerlendirmeleri yapılmıştır. Pilates grubuna haftada 3 gün olmak üzere 24 hafta boyunca klinik pilates egzersizleri uygulanmıştır. Egzersiz seansları ısınma, ana egzersiz programı ve soğuma fazlarını içerecek şekilde planlanmıştır. Egzersiz öncesi (E.Ö) ve sonrasında (E.S) tüm değerlendirme sonuçlarından elde edilen değerler hem grup içi, hem de gruplar arasında karşılaştırılmıştır. Pilates grubunda egzersiz sonrası KMY değerlerinde artış görülürken (T-skoru E.Ö:-2.73±0.26, E.S: -2.49±0.37, p<0.05), kontrol grubunda II. Değerlendirmede (II.D) KMY'da azalma bulunmuştur (T-skoru I.D: -2.71±0.22, II.D: -2.81±0.33, p<0.05) . T-skorlarında gruplar arası karşılaştırmada farkın pilates grubu lehine anlamlı olduğu görülmüştür (p<0.05). Pilates grubunda egzersiz sonrası ağrı şiddetinde ve kas kısalıklarında azalma, fiziksel performans, kas kuvveti, esneklik ve yaşam kalitesi değerlerinde artış bulunmuştur (p<0.05). Kontrol grubunda II. değerlendirme sonrasında kas kuvveti, fiziksel performans, esneklik ve kısalık değerlerinde farka rastlanmamıştır (p>0.05). Hareket sırasındaki ağrı şiddeti ve yaşam kalitesi ölçeğinin bazı parametrelerde (ağrı, günlük yaşam, ev işleri, hareketlilik ve genel sağlık) olumsuz yönde anlamlı farklar bulunmuştur (p<0.05). Gruplar arası karşılaştırmada incelenen tüm parametrelerde pilates grubu lehine fark olduğu bulunmuştur (p<0.05). Bu çalışmanın sonuçları, fizyoterapist eşliğinde uygulanan iyi planlanmış pilates egzersizlerinin KMY, kas kuvveti, esneklik, fiziksel performans, yaşam kalitesi değerlerini artırma, ağrı ve kas kısalık değerlerinde azaltma yönünde etkili olduğunu göstermiştir.Anahtar Kelimeler: Osteoporoz, Pilates Egzersizleri, Kemik Mineral Yoğunluğu, Yaşam Kalitesi, Kadın

Abstract:
Angın, E. Effects of Pilates Exercises on Bone Mineral Density, Physical Performance, Quality of Life in Osteoporotic Postmenopausal Women, Health Science Institute Thesis in Physical Therapy and Rehabilitation Program, Ankara, 2012. This study was performed to investigate effects of pilates exercises on bone mineral density (BMD), physical performance and quality of life in women who has diagnosed as postmenopausal osteoporosis. This study was done on 41 osteoporotic women with the method of DEXA (Dual Energy X-ray Absorbtiometry). 41 subjects who attended the study have been divided into two groups by the method of the draw. Pilates group consist of 22 subjects and control group consist of 19 subjects. After demografic characteristics of all subjects were registered, Bone Mineral Density (DEXA), pain level (VAS), muscle strength (J-tech), physical performance (6 minute walk test), muscle shortness, flexibility measurements, postural analysis, quality of life (Qualeffo-41) tests were done. Pilates exercise program was done 3 times a week during 24 week. Exercise program was included with warm up period, main exercise program and cooling exercises. The values of post and pre exercise were compared among the group and between the groups. While bone mineral density (BMD) values were increased in the pilates group (T-score before exercise:-2.73±0.26, after exercise: -2.49±0.37, p<0.05), BMD values were decreased in the control group (T-score I. Evaluation: -2.71±0.22, II. Evaluation : -2.81±0.33, p<0.05). T-score values between two group were found as meaningful (p<0.05). After the exercise in the pilates group, pain level and muscle shortness decreased, physical performance, muscle strength, flexibility and quality of life measurements increased (p<0.05). After II. Evaluation in the control group, muscle stength, physical performance, flexibility and muscle shortness measurements has shown no meaningful improvement (p>0.05). Pain in motion, some parameters of the quality of life (pain, daily living, house works, mobility and general health) were found negative meaningful difference in the control group (p<0.05). According to the all parameters that we evaluated were found difference in the favor of the pilates group (p<0.05). The results of this study showed that, well-planned pilates exercise training accompanied by a physiotherapist have positive effects on increasing bone mineral density, muscle strenght, flexibilty, physical performance and quality of life, decreasing muscle shortnes and pain level.Key Words: Osteoporosis, Pilates Exercises, Bone Mineral Density, Quality of Life, Women.