Sağlık kuruluşlarında tıbbi atık yönetimi ve organizasyonunun incelenmesi: Kamu ve özel hastane örneğinde karşılaştırma
Examination of medical waste management and organization in health institutions: Comparison in public and private hospitals
Yazar: ULYA KÖNEZOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PAKİZE YİĞİT
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hastaneler = Hospitals ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Atık yönetimi = Waste management ; Devlet hastaneleri = State hospitals ; Hastaneler = Hospitals ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; Tıbbi atık = Medical waste ; Tıbbi atık imhası = Medical waste disposal ; Özel hastaneler = Private hospitals

Özet:
Bu çalışmada Tıbbi Atık Yönetiminde dünyada ve ülkemizde uygulanan tıbbi atık yönetim regülasyonları ve yöntemleri hakkında literatürden elde edilen bilgilere yer verilmiş, çalışma kapsamında İstanbul'da yer alan kamu ve özel iki üniversite hastanesinde Tıbbi Atık Yönetim ve Organizasyonları konusunda sorumlu kişilerden seçilen iki örnek grubun konuya ve kuruma ilişkin bilgi düzeyleri hususunda toplanan veriler karşılaştırılmış ve değerlendirilmeleri yapılmış,  yöntem olarak tarama modeli kullanılmıştır. Gözlemsel-tanımlayıcı tipte planlanan çalışmaya kamu hastanesi ve özel hastaneden toplam 391 sağlık çalışanı katılmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS 20.0 programında tanımlayıcı istatistik analizi ve Ki-kare, iki yönlü ANOVA ve T testi ile analiz edilmiş, sonuçlar p<0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir, kamu kurumu ve özel kurumda kurumsal tıbbi atık yönetim ve organizasyon ve genel bilgi düzeylerinin anlamlı olarak farklılaştığı görülmüştür (p<0,05). Kamu kurumu çalışanlarının tıbbi atık bilgi düzeyi, özel sağlık kurumu çalışanlarının bilgi düzeyine göre anlamlı şekilde daha yüksektir (p<0,05), bu duruma sebep olarak kamu kurumunda mesleki deneyim ortalaması, tıbbi atık eğitim alma oranları ve sıklıklarının özel kuruma göre daha yüksek olması gösterilebilir. Aynı zamanda kurum cinsine göre cinsiyet, eğitim durumu ve meslek gibi sosyodemografik özelliklere göre de farklılaşmalar mevcuttur (p<0,05). Yapılan çalışmada kamu ve özel her iki kurumun genel tıbbi atık yönetim ve organizasyon konularına önem verdiği ve gerekli donanımları bulundurduğu görülmüş, kurumlarda çalışan sağlık personelinin tıbbi atık bilgi düzeyinin yeterli olduğu tespit edilmiş olmakla beraber kamu çalışanlarının genel olarak daha başarılı olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this study, information obtained from the literature about medical waste management regulations and methods applied in the world and in our country in Medical Waste Management is included. within the scope of the study, data were collected and compared and evaluated on the knowledge and attitudes of two sample groups selected from those responsible for Medical Waste Management and Organizations in two university hospitals in Istanbul, one public and the other private. Scanning model was used as a method. A total of 391 healthcare workers from public and private hospitals participated in the study, which was planned in an observational-descriptive type. In IBM SPSS 20.0 program, the data obtained were analyzed with descriptive statistical analysis, Chi-square test, T-test and two way ANOVA test the results were evaluated at the significance level of p <0.05. It has been observed that the institutional medical waste management and general knowledge levels significantly differ  in public and private institutions (p<0,05). The medical waste knowledge level of public health institution employees is significantly higher than the private health institution (p <0.05). The reason for this situation can be shown that in the public institution the average of professional experience, the rate and frequency of medical waste training are higher than the private institution.At the same time, there are variations according to institution type and sociodemographic characteristics such as gender, education level and profession (p<0,05). In the study, it was seen that both public and private institutions attach importance to general medical waste management and organization issues and have the necessary equipment. One the other hand, although it has been determined that the medical waste knowledge level of all health personnel working in institutions is sufficient, it has been concluded that public employees are generally more successful in this regard.