Antroposentrik (insanı merkeze alan) ve nonantroposentrik (insanı merkeze almayan) yaklaşımlara göre eğitim fakültesi son sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik bakış açıları
The viewpoints of primary education last grade students about the environment according to anthrophocentric and nonanthrophocentric approaches
Yazar: ÇİĞDEM KARAKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ELİF OMCA ÇOBANOĞLU
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Çevre etiği = Environmental ethic ; Çevre eğitimi = Environmental education

Özet:
Bu çalışma, ?İnsanı merkeze alan ve almayan yaklaşımlara göre eğitim fakültesi son sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik bakış açıları nasıldır; bu bakış açıları bazı değişkenlere göre farklılık göstermekte midir?? sorularına yanıt aramaktadır. Ondokuz Mayıs Üniversitesi'nde öğrenim gören son sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik bakış açıları, güvenirlik katsayısı .84 (cronbach ?) olan, 22 maddeli, 5'li Likert tipi ölçek ile belirlenmeye çalışılmıştır. SPSS 15.0 (Statistical Package for Windows) paket programı kullanılarak yapılan analiz sonuçlarında, eğitim fakültesi son sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik bakış açılarının daha çok insanı merkeze almayan yani doğa-merkezli yaklaşımlara yakın olduğu; öğrencilerin cinsiyetlerine, öğrenim gördükleri bölümlere, yetiştikleri çevrelere, bir kütüphaneye sahip olma durumlarına, benimsedikleri değerlere ve okudukları kitap türlerine göre anlamlı farklılıklar gösterdiği tespit edilmiştir. Kızların erkeklere, okul öncesi eğitimi anabilim dalında öğrenim gören öğrencilerin resim eğitimi anabilim dalındakilere, büyükşehirlerde yetişenlerin şehirdekilere, bir kütüphaneye sahip olanların olmayanlara ve demokratik değerleri benimseyenlerin milli ve dini değerleri benimseyenlere göre daha doğa-merkezli bakış açılarına sahip oldukları gözlenmektedir. Eğitim fakültesi son sınıf öğrencilerinin sahip oldukları doğa-merkezli bakış açılarının geliştirilmesi yönünde önerilerde bulunulmaktadır.Anahtar Kelimeler: İnsan-merkezli yaklaşımlar, doğa-merkezli yaklaşımlar, çevre etiği, çevre eğitimi.

Abstract:
This study seeks an answer to the questions ?What are the viewpoints of primary education last grade students about the environment according to anthropocentric and nonanthropocentric approaches; are these viewpoints differentiated according to certain variants?? At Ondokuz Mayıs University, Faculty of Education, an attempt was made to determine the viewpoints of last grade students about the environment by means of a fivefold Likert-type scale consisting of 22 articles and holding the reliability coefficient of .84 (cronbach ?). In the analysis of the results obtained by using the SPSS 15.0 for Windows package, it was realized that last grade students? viewpoints were close to approaches which were non-anthropocentric and that they differed considerably according to if they are woman or man, their branches, their places, if they have a library or not, their values for life and if they prefer reading novel or history books. Certain practices, which are devoted to these last grade students? developing positive viewpoints about the environment and transferring these to their students in the future, should be applied.Key Words: Anthrophocentric approaches, nonanthrophocentric approaches, environmental ethics, environmental education.