Obezite ve insülin direnci
Obesity and insulin resistance
Yazar: VEZİR KÖSKENLİ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA YAŞAR TÜLBEK
Maltepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Kalça = Hip ; Obezite = Obesity ; Vücut kitle indeksi = Body mass index ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Giriş: Obezite, özellikle de viseral obezite, insülin direnciyle pozitif bir şekilde ilişkilidir. Obezitenin pratik ölçümleri olan vücut kitle indeksi, bel çevresi ve bel kalça çevresi oranı ile insülin direnci arasındaki ilişki Türkiye' de daha önce araştırılmamıştır. Bu çalışma adipozitenin belirli antropometrik ölçümleri ile insülin direnci arasındaki ilişkileri daha önce bir İç Hastalıkları polikliniğine başvurmuş bir toplulukta retrospektif olarak incelemeyi amaçlamaktadır.
Yöntemler: Çalışma analizi 1 Ocak 2014 ile 1 Haziran 2014 tarihleri arasında Maltepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları polikliniğine başvurmuş kişilerin tıbbi verileri üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın giriş kriterlerini karşılayan 33' ü kadın, 21' i erkek olmak üzere toplam 54 kişi mevcuttu. Bu kişilerin yaş aralığı 27 ile 59 yıl arasında değişmiştir. Homeostaz model değerlendirmesi (HOMA-IR) yöntemi kullanılarak, açlık plazma glukozu ve açlık plazma insülini konsantrasyonlarından insülin direnci hesaplanmıştır. Bel çevresi, vücut kitle indeksi ve bel/kalça oranı ölçümleri ile HOMA-IR değerleri arasındaki korelasyonu araştırdık. Ayrıca kişiler vücut kitle indeksi, bel çevresi ve bel/kalça oranına göre ayrık gruplara bölündüğünde bu gruplar arasında insülin direnci yönünden anlamlı bir farklılık olup olmadığı değerlendirilmiştir.    
Bulgular: HOMA-IR yöntemiyle hesaplanan insülin direnciyle adipozitenin antropometrik ölçümleri arasında bir ilişki saptamadık. Kişiler bel çevresine göre beş gruba (<80 cm, 80-84 cm, 85-89 cm, 90-94 cm, ≥95 cm) bölündüğünde, vücut kitle indeksine göre üç gruba (<25 kg/m2, 25-30 kg/m2, ≥30 kg/m2) bölündüğünde ve kadın ve erkekler ayrı ayrı olmak üzere bel/kalça oranına göre iki gruba (erkeklerde BKO <1,0 ve BKO≥1,0; kadınlarda BKO<0,90 ve BKO ≥0,90) bölündüğünde, gruplar arasında HOMA-IR değeri açısından anlamlı farklılık yoktu.
Sonuç: Obeziteyi ölçümlemek için antropometrik yöntemler kullanıldığında, HOMA-IR yöntemiyle hesaplanan insülin direnci ile bel çevresi, vücut kitle indeksi ve bel/kalça oranı değerleri arasında bir ilişki bulunmamıştır.

Abstract:
Introduction: Obesity, particularly visceral obesity, is positively related to insulin resistance. The relationship between waist circumference, body mass index and waist-hip ratio, which are practical measures of obesity, and insulin resistance has not been previously examined in Turkey. This study aims to retrospectively investigate the relationships between insulin resistance and certain anthropometric measures of obesity in patients who previously visited an internal medicine outpatient clinic.
Methods: Study analysis was conducted using the clinical data of subjects who visited an internal medicine outpatient clinic of Maltepe University Faculty of Medicine Hospital between January 1st, 2014 and June 1st, 2014. There were total 54 subjects (33 females, 22 males) meeting the inclusion criteria for the study. Age ranged from 27 to 59 years. Fasting plasma glucose and fasting plasma insulin concentrations were available for all study subjects and from these values were calculated insulin resistance using the homeostatic model assessment (HOMA) method. We examined the correlation between HOMA-IR scores and clinical measures of obesity, i.e., waist circumference, body mass index and waist-hip ratio values. We assigned study subjects to prespecified groups for each measure of obesity and then compared these groups in terms of HOMA-IR scores. 
Results: There was no association between the insulin resistance estimated by HOMA model, and anthropometric measures of obesity. When the study subjects are divided into 5 groups according to waist circumference (<80 cm, 80-84 cm, 85-89 cm, 90-94 cm, ≥95 cm), into 3 groups according to body mass index (<25 kg/m2, 25-30 kg/m2, ≥30 kg/m2)  and males and females separately into 2 groups according to waist-hip ratio (for males WHR <1,0 and WHR≥1,0 and for females WHR<0,90 and WHR ≥0,90) we found no significant difference between these groups with respect to HOMA-IR scores.
Conclusion: When anthropometric methods are used for the measurement of obesity, HOMA-IR score is not associated with measures of waist circumference, body mass index or waist-hip ratio.