Kistik fibrozisli çocuk ve adölesanlarda solunum fizyoterapisine ilave edilen hippoterapi simülatörünün etkinliğinin araştırılması
Investigation of the effectiveness of the hippotherapy simulator added to respiratory physiotherapy in children and adolescents with cystic fibrosis
Yazar: BETÜL ÇINAR
Danışman: PROF. DR. RENGİN DEMİR
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Fizyoterapi = Physiotherapy ; Kistik fibroz = Cystic fibrosis ; Pulmoner rehabilitasyon = Pulmonary rehabilitation

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı, kistik fibrozisli (KF) çocuk ve adölesanlarda solunum fizyoterapisine ek olarak verilen hippoterapi simülatörünün (HS) çıkartılan balgam miktarı, balgam çıkartma kolaylığı, göğüste konjesyon hissi, solunum fonksiyonları, fonksiyonel kapasite, postural stabilite, dinamik denge, periferik kas kuvveti, kor kaslarının enduransı, esneklik, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi üzerine etkilerini incelemektir.
Yöntem: Yaşları 8-14 yıl arasında, klinik durumu stabil 32 KF'li hasta deney grubu veya kontrol gruplarına randomize edildi. İki grup da 8 hafta boyunca haftanın her günü, günde iki seans 30'ar dakikalık ev-temelli kapsamlı solunum fizyoterapisi programı uyguladı. Deney grubu buna ek olarak 8 hafta boyunca haftanın 2 günü 30'ar dakikalık HS seanslarına katıldı. Hastaların tamamı başlangıçta ve 8 haftalık tedavi programının sonunda değerlendirildi. Solunum fonksiyonları 'spirometre'; fonksiyonel kapasite '6 dakika yürüme testi'; postural stabilite ve dinamik denge 'Biodex Balance System® cihaz'ı;  kor kaslarının enduransı 'Mcgill Gövde Endurans Testleri'; periferik kas kuvveti 'dijital el dinamometresi'; esneklik 'otur-uzan testi'; fiziksel aktivite 'Çocuk Fiziksel Aktivite Anketi'; yaşam kalitesi 'Yeniden Düzenlenmiş Kistik Fibrosiz Anketi'; balgam çıkartma kolaylığı ve göğüste konjesyon hissi 'vizüel analog skalası' ile değerlendirildi. Balgam miktarı, hastaların tedavi programını uygulamadıkları bir günde, 24 saat boyunca biriktirdikleri yaş balgam ağırlığı tartılarak ölçüldü. 
Bulgular: Çıkartılan balgam miktarı, solunum fonksiyonları, fonksiyonel kapasite, postural stabilite, kor kaslarının enduransı, periferik kas kuvveti, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesinin duygusal işlevsellik ve beden imgesi skorlarında sadece deney grubu iyileşme gösterdi (p<0,05). Ekstansör ve lateral grup kor kasları ve dinamik denge açısından deney grubu kontrol grubundan daha fazla artış elde etti (p<0,05). İki grup da balgam çıkartma kolaylığında benzer artışlar gösterdi (p>0,05). 
Sonuç: HS, kor kaslarının enduransı zayıf olan ve dinamik denge etkilenimi bulunan KF'li çocuk ve adölesanlarda selektif olarak uygulanabilecek etkili bir yöntemdir. Ayrıca HS kapsamlı solunum fizyoterapisi programına dahil edildiğinde solunum fonksiyonları, fonksiyonel kapasite, postural stabilite, periferik kas kuvveti, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesini geliştirebilir.

Abstract:
Objective: The aim of this study is to investigate the effect of hippotherapy simulator (HS) add to chest physiotherapy on children and adolescents with cystic fibrosis (CF) in terms of the amount of sputum, ease of expectoration, sense of chest congestion, pulmonary functions, functional capacity, postural stability, dynamic balance, peripheral muscle strength, core muscle endurance, flexibility, physical activity and quality of life.
Methods: Thirty-two patients with clinically stable CF, aged between 8-14 years were randomly assigned to experimental group or control group. Both groups received a home-based comprehensive chest physiotherapy for 30 minutes, twice a day, every day of the week for 8 weeks. In addition, the experimental group received 30-minute HS sessions 2 days a week for 8 weeks. All patients were evaluated twice, at the beginning and at the end of the 8-week treatment program. In the assessment, spirometer for respiratory functions, 6-minute walk test for functional capacity, Biodex Balance System® device for postural stability and dynamic balance, Mcgill Trunk Endurance Tests for core muscle endurance, digital hand-held dynamometer for peripheral muscle strength, sit and reach test for flexibility, Physical Activity Questionnaire for physical activity, Cystic Fibrosis Questionnaire-Revised (CFQ-R) for quality of life, visual analog scale for ease of expectoration and sense of chest congestion were used. To determine the amount of sputum, the weight of the wet sputum produced by the patients for 24 hours was weighed on the day when the patients did not receive the treatment interventions. 
Results: Only the experimental group showed improvement in terms of the  amount of sputum, pulmonary functions, functional capacity, postural stability, core muscle endurance, peripheral muscle strength, physical activity and emotional functioning and body image scores in CFQ-R. The experimental group achieved a greater increase than the control group in terms of extensor and lateral group core muscles and dynamic balance. Both groups showed similar increases in ease of expectoration. No group showed significant changes in terms of sense of chest congestion and flexibility.
Conclusion: HS is an effective method that can be applied selectively to children and adolescents with CF who have weak core muscle endurance and dynamic balance impairment. Additionally, when the HS is added to the comprehensive chest physiotherapy, it can improve pulmonary functions, functional capacity, postural stability, peripheral muscle strength, physical activity and quality of life.