Divan üstadı M. Fuzûlî'nin "Kasîde Der Na't-ı Hazret-i Nebevî"si üzerine yazılmış "Su Kasidesi" oratoryosunun (Besteci Pike Akhundova) incelenmesi
Analysis of the oratorio "Su Kasi̇desi̇" (Composed by Pike Akhundova) written on "Kasîde Der Na't-i Hazret-i̇ Nebevî" by the master of Divan M. Fuzûlî
Yazar: GAMAR AGHAZADA
Danışman: DOÇ. TUTTU AYDINOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Müzik = Music

Özet:
Azerbaycan klasik müziğinin önemli kadın bestecilerinden olan Pike Akhundova'nın Türk Divan edebiyatı üstadı Muhammed Fuzûlî'nin "Kasîde Der Na't-ı Hazret-i Nebevî" eseri üzerine bestelemiş olduğu "Su Kasidesi" Oratoryosu'nun incelendiği bu çalışmada, eserin dünya müzik tarihine getirdiği yenilikler, Batı ve Doğu sentezi, yüzyıllar geçmesine rağmen Fuzûlî kaleminin önemini kaybetmemesi, şairin hayatı, eserleri ve bu eserleriyle ilgili yapılan önemli çalışmalara yer verilmiştir. 
Makamlar ana baz alınarak bestelenmiş "Su Kasidesi" Oratoryosu'nun incelenmesinden önce Azerbaycan Makamlarının tarihi, bileşenleri araştırılmış, aynı zamanda bu makamların Türk Makamlarıyla olan benzer ve farklı yönleri, ulaşılabilen yazılı kaynaklar üzerinden incelenerek araştırma konusuna uygun bir biçimde değerlendirilmiştir. Eserin Batı ve Doğu sentezinin bir yeni örneği olduğu baz alınarak, bu eserden önce Azerbaycan klasik müziğindeki makam tınılı eserler ve bu eserlerin yüzyıl içinde geçtiği tarihsel yoldan bahsedilmiştir. 
Çalışmanın sonuncu bölümünde, besteci Pike Akhundova'nın 'Su Kasidesi' Oratoryosu'nun "Gönlümdeki Odlar", "Yüzün Gülzâr", "Gam Günü", "Susuzum Sahrada", "Ahmed-i Muhtar", 'Ab-ı Hayat', "Ya Habiballah", "Şeb-i Mirac", ve "Aşk Bu" isimli 9 bölüm tek tek makamsal ve armonik açıdan incelenmiştir. Eserin makam oratoryo türünün ilk örneği olduğu, Batı ve Doğu sentezi konusunun ön plana çıkması araştırılmıştır.

Abstract:
In this study, the oratorio "Su Kasidesi" composed by Pike Akhundova, one of the important female composers of Azerbaijan, based on the work "Kasîde Der Na't-i Hazret-i Nebevî" by Muhammed Fuzûlî, the master of Turkish divan literature, the life of the poet, his works and the important works related to these works are given a place. At the same time, information about the use of the poet's works in the field of music in terms of composition is given.
Before examining the Oratorio "Su Kasidesi" composed on the basis of maqams, the history, components, and place of the Azerbaijani maqams in Music Theory were researched. At the same time, the similar and different aspects of these maqams with the Turkish maqams were analyzed and evaluated in accordance with the research problem through accessible written sources. In addition to this, in the section where we examined the place of Azerbaijani maqams in classical music composition, studies on the use of maqams in the works of Azerbaijani classical music composers were also mentioned.
In the last part of the study, composer Pike Akhundova's Oratorio "Su Kasidesi", 9 episodes named "Gönlümdeki Odlar", "Yüzün Gülzâr", "Gam Günü", "Susuzum Sahrada", "Ahmed-i Muhtar", 'Ab-ı Hayat', "Ya Habiballah", "Şeb-i Mirac", ve "Aşk Bu" have been studied individually from a perfect and harmonic point of view. It has been investigated that the work is the first example of the maqam oratorio type, and that the cone of Western and Eastern synthesis is in the foreground.