İlköğretim 6. sınıf öğrencilerinin bilimin doğasını sorgulama düzeylerinin tespiti ve çeşitli etkinliklerle geliştirilmesi
Determining the 6th grade students? questioning of the nature of science and improving it with various studies
Yazar: GÜLFEM MUŞLU
Danışman: PROF. DR. AYLA GÜRDAL
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching

Özet:
Yapılan nitel araştırmayla altıncı sınıf öğrencilerinin bilimin doğasına bakış açıları tespit edilmeye ve gerekli görülen noktalarda gelişiminin sağlanmasına çalışılmıştır.Bu amaçla aşağıdaki alt problemlere yanıt aranmıştır.1.İlköğretim altıncı sınıf öğrencilerinin bilimin doğasına ilişkin görüşleri nelerdir?2.İlköğretim altıncı sınıf öğrencilerinin bilimin doğasına ilişkin görüşlerini geliştirmek amacıyla düzenlenen etkinliklerin onların konu hakkındaki gelişimleri üzerine etkisi nedir?Araştırmaya Gaziantep merkez ilçede bulunan bir devlet okulunun 32 altıncı sınıf öğrencisi 16 hafta süresince 2006-2007 eğitim-öğretim yılının ikinci döneminde katılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin bilimin doğasına ilişkin görüşlerini tespit etmek amacıyla iki farklı ölçek( Bilimin Doğası Ölçeği ve Bilimin Doğasını Değerlendirme Ölçeği) birbirlerini destekler nitelikte araştırmacı tarafından hazırlanmış ve uygulanmıştır. Ölçeklerdeki bazı sorularda konuyla ilgili yapılan çeşitli araştırmalardan ve hazırlanmasında araştırmacının yaptığı(2004) bir başka çalışmadan yararlanılmıştır. Ölçeklerin değerlendirilmesinde nitel araştırma veri analizi yöntemleri kullanılmıştır. Öğrencilere ait ?verilerden çıkan kavramlara göre kodlar? uzman görüşü alınarak belirlenmiştir. Belirlenen kodlar etkinlikler öncesinde ve sonrasında karşılaştırılmıştır. Ayrıca kodlar farklı uzmanlar tarafından oluşturularak güvenirlik katsayısı 0,76 olarak bulunmuştur. Araştırmaya katılan öğrencilerin bilimin doğasına ilişkin fikirlerinin gelişimi amacıyla bazıları çeşitli araştırmalarda kullanılmış bazılarıysa araştırmacı tarafından geliştirilmiş sekiz farklı etkinlik 15 ders saati süresince uygulanmış, video kaydı yapılmıştır.Araştırmanın sonucunda araştırmaya katılan öğrencilerin bilimin doğası hakkında bazı alanlarda çağdaş bilim anlayışı çerçevesinde fikirler sundukları, ancak bazı alanlarda yeterli görüş belirtmedikleri görülmüştür. Buradan hareketle öğrencilerin çağdaş bilim anlayışı ile geleneksel bilim anlayışı arasında geçiş teşkil ettikleri bulunmuştur. Etkinlikler sonrasında öğrencilerin fikir sahibi olmadıkları bazı konularda görüş bildirmişlerdir. Etkinliklerin öğrencilerin tamamı üzerinde etkili olmadığı, bazı konularda görüşlerinde değişiklik meydana getirdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
In this qualitative study, the 6th grade students? perceptions of the nature of science(NOS) were tried to find out by answering these questions.1. What are perceptions of the 6th grade students about the NOS?2. What is the effect of the activities, designed to improve the students? perceptions of the NOS, on the change of their perceptions?32 sixth grade students, attending a public school in Gaziantep, participated this study for 16 weeks in 2006-2007 Fall term. Two different scales (NOS Scale and The NOS Evaluation Scale) were used to gather the views of the students. The questions in the scales were prepared considering that every question roots for another and measure the dimensions of the NOS. Some of the questions were taken from a study the researcher conducted earlier and some of them were taken from the other studies. Qualitative analysis methods were used while analyzing the data. Codes, gathered from the notions students suggested in their responses, were determined and experts? opinions were asked. The codes were compared before and after the treatment. The codes were also prepared by different researchers and the reliability was calculated as 0,76. Eight different activities, implemented and videotaped by the researcher in 15 course hours, were used in order to change the students? ideas about the NOS. Some activities were prepared by the researcher and some of them were taken from other studies.The findings were: First, although the students had some contemporary ideas about the NOS in some of the areas, they didn?t have sufficient information on some of them. Second, after the treatment, they made comments on some of the ideas they could not have made before. It can be concluded that the students were standing somewhere between both having modern and traditional scientific ideas, and the activities did not make a complete difference, but made a change in some of their ideas.