Acil serviste ileus tanısı alan hastalarda mortaliteyi etkileyen klinik, laboratuvar ve görüntüleme özellikleri
Clinical, laboratory and imaging features affecting mortality in patient diagnosed with ileus in the emergency depertmant
Yazar: FATMA ERTÜRK YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. MUTLU KARTAL
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Giriş: İleus bağırsağın içindeki pasajın intrensek veya ekstrensek bir faktörle tıkanması ve ilerlemesinin durması ile görülen bir durumdur. Mekanik ve mekanik olmayan sebepler ile gözlenen ileus mortal ve morbit durumlar ortaya çıkartabilir. Bu çalışmada mortalite ve morbiditeyi azaltmak açısından tanı sürecinin doğru ve hızlı bir şekilde çözümlenmesi için hastaların laboratuvar, görüntüleme yöntemleri ve klinik bulgularının özeliklerinin araştırılması planlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Servisi'nde tanı ve takibi yapılan hastaların geriye dönük incelenmesi ile gerçekleştirildi. 6 aylık süreçte acil servise başvuran ve bilgisayarlı tomografiyle ileus tanısı alan 18 yaşından büyük hastaların demografik verileri, vital bulguları, biyokimyasal değerleri, hastaneye yatış-taburculuk durumları, 1 aylık ve 1 yıllık mortalite verileri kayıt altına alınarak analiz edildi.
Bulgular: Çalışmaya toplam 201 hasta dahil edildi. Hastaların 102'si (%50,7) erkekti. Hastaların yaş ortalaması 58,72±17,45'ydi.  152 (%75,6) hasta daha önceden batın operasyonu öyküsüne sahipti. Hastaların %51,7'si servise yatırılarak takip edilirken, 2 (%1) hasta acil serviste eksitus ile sonuçlandı. Hastaların 1 aylık mortalite için regresyon analizlerinde kreatinin (odds oranı 1,92) ve laktat (odds oranı 3,42) anlamlı değişkenler olarak saptandı. 1 yıllık mortalite analizinde kreatinin odds oranı 2,08 olarak gözlenirken laktatın odds oranı 1,83 olarak görüldü.
Sonuçlar: İleus tanısı alan hastalarda kreatinin ve laktat düzeylerinin yüksek olmasının mortalite yönünden önemli belirleyici faktörler olarak göz önüne alınması hasta değerlendirmesinde ek katkı sağlayabilir. 
Anahtar Kelimeler: Acil Servis, İleus, Mortalite

Abstract:
Introduction: Ileus is a condition characterised by the obstruction and cessation of intestinal passage due to an intrinsic or extrinsic factor.Ileus observed with mechanical and non-mechanical causes can lead to morbidity and mortality. The aim of this study is to investigate the characteristics of patients' laboratory values, imaging techniques and clinical findings to facilitate accurate and prompt diagnosis, thereby reducing mortality and morbidity.
Materials and Methods: This retrospective study was conducted by analysing patients who were diagnosed and treated in the Emergency Department of Akdeniz University Medical Faculty. Demographic data, vital signs, biochemical values, hospitalization-discharge conditions, outcomes and one-year mortality of patients aged 18 years and older who presented to the Emergency Department with a diagnosed of ileus by computed tomography during a six-month period were recorded and analysed.
Results: A total of 210 patients were included in the study. 102 (50.7%) of the patients were male. The mean age of the patients was 58.72±17.45 years and 152 (75.6%) of them had a history of previous abdominal surgery. Of the patients, 51.7% were admitted to hospital for further management, while 2 (1%) patient died in the emergency department. In the regression analysis of patients for one-month mortality, the odds ratio was 1.92 for creatinine and 3.42 for lactate. These variables are statistically significant. In the analysis of one-year mortality, the odds ratio for creatinine was 2.08 and for lactate 1.83.
Conclusions: Considering high creatinine and lactate levels as important determinants of mortality in patients diagnosed with ileus may make an additional contribution to patient evaluation.
Keywords: Emergency Service, Ileus, Mortality