Bizans İmparatorluğunda ticaret (VI-VII. yüzyıllar)
Commerce in Byzantine Empire (VI-VII. centuries)
Yazar: MEHMET ERTAN BAMYACI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEZGİN GÜÇLÜAY
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Genel Türk Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Tarih = History
Dizin: Bizans İmparatorluğu = Byzantine Empire ; Ekonomik faaliyetler = Economic activities ; Gümrükler = Customs ; Ticaret = Trade ; Ticaret politikaları = Trade policies

Özet:
Ticaret çok eski çağlardan itibaren insanların hayatına girmiş olan ekonomik bir faaliyettir. Bu faaliyetin gelişimine katkıda bulanan devletlerden biri de Bizans devleti olmuştur. Bizans sahip olduğu coğrafi konumu ve izlediği politika sayesinde ortaçağın ticari yaşamı içerisinde önemli bir yer edinmiştir. Bizans özellikle de doğunun ürünlerini batıya aktarma da oldukça önemli rol üstlenmiştir. Bizans dönemin pek çok değerli ürününü Suriye, Mısır, Anadolu vasıtasıyla Batıya aktarmıştır. Bu ürünler arasında en çok talep gören ürünler ise ipek, tahıl, baharat, köle, değerli taşlar ve madenler gelmekteydi. Bizans ticaretinin önemli merkezleri ise başta Konstantinopolis olmak üzere, İskenderiye, Antakya, Trabzon, Sinop, Girit, Kıbrıs sayılabilir. Bu merkezler aynı zamanda Bizans?ın gümrük merkezleri olup burada ki yoğun ticari faaliyetlerden Bizans önemli gümrük gelirleri elde etmiştir. Bizans?ın ticari yaşamına baktığımızda zaman zaman değişse de Bizans?ın bir fiyat politikasının olduğunu görüyoruz. Bazı özel dönemler hariç ürün fiyatlarında çok fazla bir dalgalanma olmadığı görülmektedir. Kuraklığın, kışın sert geçmesinin ve uzamasının, çok fazla yağış nedeniyle ürünlerin çürümesinin, dolu, çekirge salgını, deprem, yangın ve salgın hastalıkların piyasadaki arz talep dengesini bozulmasına ve fiyatların yükselmesine neden olduğu bilinmektedir. Bunun dışında özellikle salgın hastalıklardan kaynaklanan nüfus kaybı ile iş gücünün azalması üretim hacminin düşmesine ve yine fiyatların yükselmesine yol açmıştır. 
Bizans bu kriz durumlarında önceden yapmış olduğu temel gıda stokunu piyasaya sürmüş ve bu ürünlerin ihracatını büyük bir oranda durdurmuştur. Böylece krizden daha az zararla kurtulmaya çalışılmıştır.



Anahtar Kelimeler: Ticaret, Bizans, Gümrük, Ürün, İpek, Ekonomi.

Abstract:
Commerce is an economic activity which was entered into the lives of people from very ancient times. Byzantine state has been one of the states that contribute to the development of this activity. Byzantine has acquired an important place in the commercial life of the Middle Ages owing to its geographical location and policy. Byzantine has taken on an important role especially transferring in the east to west products. Byzantine transferred many valuable product of period to Istanbul and West whereby Syria, Egypt, Anatolia. These products include the most in-demand products came from silk, grain, spices, slaves, precious stones and metals. Major centers of Byzantine?s trade include especially Constantine, Alexandria, Antioch, Trabzon, Sinop, Crete, Cyprus. These centers are also centers of Byzantine customs and Byzantine has income important customs from these commercial activities. Looking at the commercial life of the Byzantine Empire changed from time to time, we see that the pricing policy of Byzantine. Product prices, excluding some specific periods does not seem too much of a ripple. Drought, delaying and passing through a hard winter, decaying products due to too much rain, hail, locusts plague, and earthquakes, fires and epidemics deterioration of the balance of supply and demand in the market is known to cause a rise in prices. Apart from this, especially with the loss of population from epidemics of the labor force has led to cutbacks in production and also a rise in prices. 
Byzantine had put the basic food supply crisis situations that have already made on the market and had stopped exports a large proportion of these products. Thus, it had been tried to get rid of the crisis less damage.



Key Words: Commerce, Byzantine, Custom, Product, Silk, Economy.