Türkiye işgücü piyasasında insana yakışır iş bağlamında kadın istihdamı: Kozmetik sektörü Adana-Mersin (TR 62) örneği
Women's employment in the context of decent work in Turkish labor market: Cosmetics industry Adana-Mersin (TR 62) example
Yazar: MAKBULE MİRAÇ ASLAN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN MUALLA YÜCEOL
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Adana = Adana ; Kadın iş gücü = Women labour force ; Kadınlar = Women ; Mersin = Mersin ; Çalışan kadınlar = Working women ; İstihdam = Employment ; İstihdam politikaları = Employment policies ; İş gücü = Manpower ; İş gücü piyasası = Labour market

Özet:
İnsan onuruna yakışır iş kavramı çalışma yaşamına belirli standartlar getirilmesiyle iş koşullarının iyileştirilmesini amaçlamaktadır. Bu bağlamda çalışma yaşamında eşitlik, adil ücret, uygun çalışma saatleri, sosyal haklar gibi konularda iyileştirme yapılması önem arz etmektedir. İnsan onuruna yakışır iş kavramının felsefesini oluşturan bu konular, kavramlar ve yürütülen çalışmalar kadın, erkek, çocuk tüm çalışanlar için geçerlidir. Kadınlar, çalışma yaşamına katılmaları ile süregelen zaman içerisinde belirli önyargılar çerçevesinde istihdam edilmiştir. Bu önyargılar ikincil işgücü ve ucuz işgücü olarak görülmeleri şeklinde örneklenebilirken, bu duruma bağlı olarak kadınlar çalışma yaşamında olumsuz koşullarda çalıştırılmaktadır. Kadınların işgücü piyasasında adil şartlarda konumlandırılması, uygun çalışma saatlerine sahip olması, ailesini ve kendisini geçindirecek bir ücrete sahip olması, iyi koşullarda çalışması hem toplum hem ülke için önem arz etmektedir. Kadınların çalışma yaşamı içinde olumuz etkileniyor olmalarının bir diğer nedeni de olan toplumsal cinsiyet rolleridir. Çalışma yaşamında toplumsal cinsiyet rollerinin ortaya çıkardığı bir sonuç olarak kadınlar özellikle bazı sektörlerde veya mesleklerde istihdam edilmektedir. Bu bağlamda çalışmanın ana konusu kadınların çalışma yaşamında insan onuruna yakışır koşullarına sahip olma durumlarının incelenmesidir. Çalışmada kadınlar açısından insan onuruna yakışır işler hakkında bilgi sahip olmak adına kozmetik sektöründe sadece kadınların istihdam edildiği işyerleri tercih edilmiştir. Yapılan araştırmada yöntem olarak sosyal bilimler alanında en çok tercih edilen yöntemlerden biri olan 'nicel veri' yöntemi tercih edilmiştir. Araştırma, sadece kadınların istihdam edildiği kurumsal kozmetik mağazalarında çalışan 265 kadın ile yapılmıştır. Çalışma Adana-Mersin (TR 62) bölgesini kapsamaktadır. Araştırmanın konusu kapsamında ILO insan onuruna yakışır iş -kavramı çerçevesinde hazırlanan sorular yine bu kavrama ait göstergeler dikkate alınarak değerlendirilmiştir. Çalışmada, belli başlıklar kapsamında kadınların daha iyi şartlarda çalışması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The concept of decent work aims to improve working conditions by bringing certain standards to working life. In this context, it is important to make improvements in issues such as equality in working life, fair wages, appropriate working hours and social rights. These subjects, concepts and studies that constitute the philosophy of the concept of decent work are valid for all employees, women, men and children. Women have been employed within the framework of certain prejudices over the course of their participation in working life. While these prejudices can be exemplified by seeing them as secondary labor and cheap labor, depending on this situation, women are employed in unfavorable conditions in working life. It is important for both society and the country that women are positioned in the labor market under fair conditions, have suitable working hours, have a wage to support their families and themselves, and work in good conditions. Another reason why women are negatively affected in working life is the existing gender roles. As a result of gender roles in working life, women are mostly employed in some selected sectors or professions. In this context, the main subject of this study is to examine whether women have decent working conditions in their working life. In the study, workplaces where only women are employed in the cosmetics sector were preferred in order to obtain information about decent jobs for women. As a method in the study, the 'quantitative data' method, which is one of the most preferred methods in the field of social sciences, was preferred. The study was conducted with 265 women working in corporate cosmetics stores where only women are employed. The study covers the Adana-Mersin (TR62) region. Within the scope of the study, the questions prepared within the framework of the ILO concept of decent work were evaluated by taking into account the indicators of this concept. In the study, it was concluded that women should work in better conditions within the scope of certain subjects.