Divan-ı Şekûrî (inceleme- metin- dizin)
Divan of Şekûrî (research-text-index)
Yazar: MENEKŞE GÜLTEKİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NURGÜL ÖZCAN
Fatih Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Biyografi = Biography ; Divan edebiyatı = Divan literature ; Divan şiiri = Court poem ; Divanlar = Divans

Özet:
Şekûrî 18. yüzyılın ilk yarısında yaşamış âlim, din adamı ve mutasavvıf bir tekke şairidir. Asıl adı Himmetzade Abdü'ş-şekûr b. Abdullah'tır. İsmi Abdü'ş-şekûr'un yanında daha çok Şekûrî'yi mahlas olarak kullanmıştır.Tekke şairi olması dolayısıyla divanı tamamen dinî ve tasavvufîdir. 57 varaktan ibaret olan divanda Allah ve Hz. Muhammed sevgisi ağırlıklı konuları oluşturmaktadır. Diğer konular dünyanın geçiciliği, zamanının bozukluğu vs.dir. Bayrami tarikatinin Himmeti koluna mensup şairin şiirleri bu tarikatlerden de izler taşır. Şekûrî hem hece ölçüsünü hem de aruz ölçüsü tercih etmiş bununla beraber beyit yanında dörtlük nazım birimini kullanmıştır.Çalışmamızda önce ilk önce rik'a harfleriyle yazılmış olan divanı transkripsiyonlu biçimde Latin harflerine çevirdik. Bir yandan da şairin hayatıyla ilgili araştırmalarımız çalışmamızın arka planını oluşturdu. Ardından divanın incelemesi geldi. Buna göre ilk kısım şairin hayatı, edebî şahsiyeti ve sosyo-kültürel çevresini ihtiva etmektedir. İkinci bölüm divanın incelemesidir. Üçüncü bölüm transkripsiyonlu metin ve indeksten oluşmaktadır.Amacımız tezkireler vasıtasıyla adı bilinen fakat şiirleri bilinmeyen bir tekke şairi olan Şekûrî'yi edebiyat dünyasına tanıtmaktır. Ayrıca divanda yer alan Bayramilik ve Himmetilik ile ilgili konuların tasavvuf alanında önem bir kaynak olacağına inanıyoruz.Anahtar Kelimeler: Şekuri, Abdüşşekûr, Bayramilik, Himmetilik, tasavvuf,

Abstract:
Şekûrî is a scholar, cleric and sufi dervish poet who lived in the first half of the 18th century. His actual name is Himmetzade Abdü?ş-şekûr b. Abdullah. He mostly used Şekûrî as the pseudonym along with his name Abdü?ş-şekûr.His divan is entirely religious and sufic because he was a dervish poet. Love of Allah and Prophet Mohammed are main subjects of the divan which consists of 57 leaves. Other subjects are impermanence of the world, degeneration at the time etc. Poems of the poet who was connected to the Himmeti branch of the Bayrami order bear signs of these orders. Şekûrî chosen both syllabic meter and prosody meter, however he used verse besides couplets.In our study, we firstly translated the divan which was written by using riqa fonts into Latin letters with transcription. On the other hand, our researches related to life of the poet formed the background of our study. Then it came to examination of the divan. According to this, the first chapter includes life of the poet, his literary personality and his socio ? cultural environment. The second chapter is devoted to the evaluation of the divan. The third chapter consists of the text with transcription and index.Our purpose is to introduce Şekûrî whose name is known by virtue of tazkirahs but his poems are not known to the literary world. Moreover, we believe that the subjects which are included in the divan and related to Bayramiyya and Himmetiyya orders will be an important source for Sufism.Key Words: Şekûrî, Abdüşşekûr, Bayramiyya, Himmetiyya, Sufism