Maternal beden kütle indeksi ve gebelikte vücut ağırlığı artışı takibinin perinatal sonuçlar ile ilişkisi
Maternal body mass index and body weight increase during pregnancy monitoring in relation to perinatal outcomes
Yazar: NİLÜFER AKGÜN
Danışman: PROF. DR. GÜLDEN PEKCAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Ana-çocuk sağlığı = Maternal-child health ; Bebekler = Infant ; Doğum ağırlığı = Birth weight ; Doğum komplikasyonları = Labor complications ; Gebelik = Pregnancy ; Perinatoloji = Perinatology ; Vücut ağırlığı = Body weight ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Bu çalışmada amaç; gebelikte vücut ağırlığı kazanımında etkili olan pregestasyonel beden kütle indeksi (BKİ), yaş, doğum sayısı, meslek, sigara gibi alışkanlıkların gebelikte vücut ağırlığı kazanımındaki etkisini incelemek; ayrıca kazanılan vücut ağırlığının doğum süreci, yenidoğan vücut ağırlığı, annedeki komplikasyonlar ile ilişkisini saptamaktır. Çalışma Kasım 2011-Şubat 2012 tarihleri arasında yürütülmüştür. Retrospektif olarak Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği?nde 2009-2011 tarihleri arasında gebelik izlemleri yapılan ve 1252 gebe değerlendirmeye ve çalışma kapsamına alınmıştır. Gebelerin yaşı, gebelik sayısı, paritesi (doğum sayısı), gebelik haftası, gebelik öncesi vücut ağırlığı, boy uzunluğu, BKİ, doğum öncesi son vücut ağırlığı, gebelikte kazanılan aylık vücut ağırlığı artışı, mesleği, sigara kullanımı, bebeğin doğum ağırlığı ve cinsiyeti, istenmeyen maternal ve fetal neonatal sonuçlar değerlendirilmiştir. Verilerin analizi; SPSS for Windows 11.5 paket programında yapılmıştır. Sonuçlar p<0.05 için istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Toplam 1252 gebenin vücut ağırlığı, boy uzunluğu ve BKİ ortalaması (±S) sırasıyla 61.6 ±11.6 kg, 161.5±6.3 cm ve 23.6±4.3 kg/m2 olarak belirlenmiştir. Grupların gebelik süresince vücut ağırlığı artışı, doğum sayısı, çalışma ve sigara içme durumu ile anlamlı fark mevcut iken (p<0.05), gebelik boyunca vücut ağırlığı kazanımı ile maternal komplikasyon gözlenme oranları ,fetal cinsiyet ve doğum şekli arasında önemli ilişki gözlenmemiştir (p>0.05). Gebelik başlangıcında ki BKİ'ne göre kıyaslandığında, BKİ arttıkça olguların maternal komplikasyon oranı, sezaryen sayısındaki artış ve bebek doğum ağırlığı artışı istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p<0.05). Bununla birlikte gebelik süresince kazanılan vücut ağırlık artışı ile yenidoğan bebek ağırlığı artışında anlamlı fark izlenmiştir (p<0.05). Bu çalışmadan elde edilen bulgular, BKİ değerine bağlı maternal yan etkiler ile neonatal sonuçların gebelik döneminde vücut ağırlığındaki artış ve başlangıç BKİ değeri ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Gebelikte kazanılan vücut ağırlığı artışı yenidoğan ağırlığını etkileyen başlıca faktörlerdendir. İdeal bir BKİ ile gebeliğe başlamak sağlıklı anne ve sağlıklı yenidoğan ilkesinin gerçekleştirilmesinde yardımcı olacaktır. Maternal sağlık bir insan hakkıdır.

Anahtar Kelimeler: Gebelik, ağırlık kazancı, beden kütle indeksi, maternal komplikasyonlar, yenidoğan ağırlığı

Abstract:
The objective of this study is to determine the effect of pregestastional body mass index (BMI), age, parity, occupation, smoking habits, also to evaluate the effects of body weight gain during pregnancy on the process of birth, neonatal body weight and maternal complications. The study was conducted between November 2011-February 2012, as a retrospective study in Ankara Atatürk Training and Research Hospital, Department of Obstetrics and Gynecology, on 1252 pregnant women who were assigned for pregnancy follow-up assessment between years 2009-2011. Subjects? age, number of pregnancies, parity (number of births), gestational age, pre-pregnancy body weight, height, body mass index (BMI-kg/m2), prenatal final body weight, body weight gain during pregnancy and  per month, profession, smoking habits, outcomes birth weight and sex, maternal and fetal adverse  neonatal outcomes were evaluated. Data were analysed by using SPSS for Windows program. Mean (± S) body weight, height and body mass index values 61.6 ± 11.6 kg, 161.5 ± 6.3 cm and 23.6 ± 4.3 kg/m2, respectively.Statistically significant differences were found between body weight gain during pregnancy, number of pregnancies, being a housewife, smoking habits (p<0.05), however, no differences were observed between weight gain during pregnancy and maternal complications ,delivery type and fetal sex (p> 0.05). When compared with the initial pregnancy BMI, maternal complication rate of pregnant women found to be increased significantly with the increase in initial BMI, increase in the number of cesarean deliveries and infant birth weight (p<0.05). Moreover, a significant increase of newborn infant weight was determined with the increase in weight gain during pregrancy (p<0.05). The findings of this study show that maternal side effects and neonatal outcomes were significantly affected by maternal BMI depending on the increase in body weight during pregnancy and the initial BMI. Body weight gained during pregnancy is one of the main factors affecting the severity of neonatal body weight. Since BMI is an ideal starting indicator for a healthy pregnancy, this principle will help to implement the idea of a healthy mother and healthy newborn. Maternal health is a human right.

Keywords: Pregnancy, weight gain, body mass index, maternal complication, newborn weight