Endometriyozisli kadınların beslenme alışkanlıkları ile yaşam kaliteleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between nutritional habits and quality of life of women with endometriosis
Yazar: MELEKSİMA MAHMUTOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUKADDES PALA ; PROF. DR. FATMA ÇELİK
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Endometriyoz = Endometriosis ; Endometriyum = Endometrium ; Kadınlar = Women ; SF-36 Sağlık Taraması = SF-36 Health Survey ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Endometriyozis, uterusun iç tabakasına benzer bir dokunun uterusun dışında büyümesine neden olan bir hastalıktır. Beslenmenin de hastalığın seyrini önemli ölçüde etkilediği belirtilmektedir. Bu çalışma, endometriyozisli kadınların beslenme alışkanlıkları ile yaşam kaliteleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla, Acıbadem Altunizade Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'ne başvuran 15-45 yaş arası 61 endometriyozis tanılı kadın ve 61 sağlıklı kadın üzerinde yürütülmüştür. Katılımcılardan genel bilgi formu, antropometrik ölçümleri, klinik durum değerlendirilmesi formu, SF-36 yaşam kalitesi ölçeği, besin tüketim sıklığı formu ve 24 saatlik besin tüketim kaydı ile verileri toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesi sonrası hasta ve kontrol grupları arasında günlük tüketilen karbonhidrat (g) değerlerinde istatistiksel olarak önemli fark olduğu (p<0,05) ve mikro besin değerleri arasında ise istatistiksel olarak önemli fark olmadığı (p>0,05) bulunmuştur. Ayrıca SF-36 alt boyutlarından olan fiziksel rol güçlüğü ile ağrı puanları arasında istatistiksel olarak önemli ilişkinin olduğu saptanmıştır (p<0,05). Hasta grubunun fiziksel fonksiyon alt boyut puanları ile karbonhidrat (g), karbonhidrat (%) ve protein (%) değerleri arasında; fiziksel rol güçlüğü alt boyut puanları ile omega-3 (g) değerleri arasında; enerji/canlılık/vitalite alt boyut puanları ile enerji (kkal), karbonhidrat (g), yağ (g), omega-3 (g) ve omega-6 (g), sodyum (mg), potasyum (mg), magnezyum (mg) ve çinko (mg) değerleri arasında; ruhsal sağlık alt boyut puanları ile enerji (kkal), karbonhidrat (g), karbonhidrat (%), yağ (%), alkol (g), sodyum (mg) ve kalsiyum (mg) değerleri arasında; sosyal işlevsellik alt boyut puanları ile enerji (kkal), karbonhidrat (g), omega-3 (g) ve omega-6 (g) değerleri arasında; genel sağlık algısı alt boyut puanları ile enerji (kkal), karbonhidrat (g), protein (%), lif (g), omega-3 (g), omega-6 (g), alkol (g), potasyum (mg), kalsiyum (mg) ve magnezyum (mg) değerleri arasında istatistiksel olarak önemli ilişkinin olduğu bulunmuştur (p<0,05). Endometriyozis hastalarının yaşam kalitelerini artırmak için beslenme alışkanlıkları düzenlenmelidir.

Abstract:
Endometriosis is a disease where tissue similar to the lining of the uterus grows outside the uterus. It is stated that nutrition also significantly affects the course of the disease. This study was conducted on 61 women diagnosed with endometriosis and 61 healthy women aged between 15-45 years, who applied to the Gynecology and Obstetrics Clinic of Acıbadem Altunizade Hospital, to determine the relationship between the nutritional habits and quality of life of women with endometriosis. General information form, anthropometric measurements, clinical status evaluation form, SF-36 quality of life scale, food consumption frequency form, and 24-hour food consumption record were collected from the participants. After the evaluation of the data, it was found that there was a statistically significant difference (p<0.05) in the daily consumed carbohydrate (g) values between the patient and control groups, and there was no statistically significant difference between the micronutrient values (p>0.05). In addition, a statistically significant relationship was found between physical role difficulty, which is one of the SF-36 sub-dimensions, and pain scores (p<0.05). Between the physical function sub-dimension scores of the patient group and the carbohydrate (g), carbohydrate (%), and protein (%) values; between physical role difficulty sub-dimension scores and omega-3 (g) values; energy/vitality/vitality sub-dimension scores and energy (kcal), carbohydrate (g), fat (g), omega-3 (g) and omega-6 (g), sodium (mg), potassium (mg), magnesium ( mg) and zinc (mg); between mental health sub-dimension scores and energy (kcal), carbohydrate (g), carbohydrate (%), fat (%), alcohol (g), sodium (mg) and calcium (mg); between social functionality sub-dimension scores and energy (kcal), carbohydrate (g), omega-3 (g) and omega-6 (g) values; general health perception sub-dimension scores and energy (kcal), carbohydrate (g), protein (%), fiber (g), omega-3 (g), omega-6 (g), alcohol (g), potassium (mg), calcium (mg) and magnesium (mg) values were found to be statistically significant (p<0.05). Nutritional habits should be regulated to improve the quality of life of endometriosis patients.