Serum leptin ve alopesi areata ilişkisi
Relationship between serum leptin and alopecia areata
Yazar: GÖKHAN ÇINAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞULE GÖKŞİN
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Alopesi = Alopecia ; Alopesi areata = Alopecia areata ; Leptin = Leptin ; Otoimmünite = Autoimmunity ; Serum = Serum

Özet:
Alopesi areata (AA) sık görülen, skatris bırakmayan, saç foliküllerini ve bazen tırnakları da etkileyebilen, organa özgü, otoimmün, kronik enflamatuvar bir hastalıktır. Etyopatogenezinde rol oynayan faktörler olarak genetik yapı, özgül olmayan immün ve organa özgü otoimmün reaksiyonlar sayılmaktadır. Proinflamatuar bir sitokin olan leptinin enerji metabolizması, nöroendokrin, metabolik, termogenez etkilerinin yanı sıra anjiyogenez, üreme sistemi, kemik metabolizması, immün sistem ve hematopoez üzerine etkileri bulunmaktadır. Fibroblastlarda ve keratinositlerde, epidermiste leptin sentezinin ve leptin reseptörlerinin olduğu gösterilmiş olup son yıllarda leptinin deri fizyolojisi ve hastalıkları üzerine etkileri de güncel araştırmaların konusu haline gelmiştir. Yüksek seviyelerde dolaşımdaki leptin, hem insanlarda hem de insan otoimmünitesinin hayvan modellerinde çoklu otoimmün hastalıklarla ilişkilendirilmiştir. Etiyopatogenezinde otoimmunitenin önemli rol oynadığı bilinen ancak bugün için etyopatogenezi tam olarak anlaşılamamış AA hastalığı ile multifonksiyonel bir hormon olan leptin arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçladık. 
Çalışmaya 18-65 yaş arası 35 erkek/kadın (E/K) AA'lı hasta, kontrol grubu olarak 31 (E/K) sağlıklı gönüllü alındı. Her iki grupta serum leptin, hemoglobin (Hgb), trigliserid (TG), yüksek yoğunluklu lipoprotein (HDL), açlık glukoz, kolesterol, düşük yoğunlulu lipoprotein (LDL), demir, ferritin, folat, vitamin B12, serbest tiroksin (T4), tiroid stimülan hormon (TSH), anti tiroglobulin (anti TG), 25-Hidroksi kolekalsiferol (25-(OH)D), insülin direncinin homeostatik modeli değerlendirmesi (HOMA-IR) ve total immunglobulin E (total IgE) düzeyleri değerlendirildi. Bu değerlerle serum leptin düzeylerinin ilişkisi incelendi. Çalışma grubunda hastalık başlangıç yaşı ile serum leptin düzeyleri arasında negatif korelasyon ilişkisi saptandı ve istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0,007). Çalışma grubunda kontrol grubuna kıyasla vitamin B12, 25-(OH)D düzeyleri daha düşük, açlık glukoz düzeyleri daha yüksek olarak saptandı ve istatistiksel olarak anlamlıydı (sırasıyla p=0,036, p<0,001, p=0,011).
Kontrol grubuna kıyasla hasta grubunda serum leptin düzeylerinin ortalama değeri daha yüksekti ancak istatistiksel anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). Çalışma grubunda leptin ve kolesterol düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon saptandı (p=0,042). Leptin ve diğer biyokimyasal parametreler arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı. Leptin düzeyi açısından çalışma ve kontrol grubunun karşılaştırılmasında gruplar arası anlamlı istatistiksel fark saptamadık. Çalışmamızı literatür ile karşılaştırdığımızda AA ve leptin ilişkisini inceleyen iki çalışmadan birinde çalışmamıza benzer şekilde ilişki bildirilmemişti. Diğer çalışmada ise saçlı deri tutulumu olan AA'lılarda serum leptin seviyesinin yüksek ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu bildirilmişti. AA'da leptinin rolünü belirlemek için, daha yüksek hasta popülasyonlu ve daha spesifik özellikleri taşıyan AA hasta gruplarında yapılacak yeni çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Alopecia areata (AA) is a common, organ-specific, autoimmune, chronic inflammatory disease that does not leave scars and can also affect hair follicles and sometimes nails. Genetic structure, non-specific immune and organ-specific autoimmune reactions are considered as factors that play a role in its etiopathogenesis. Leptin, a proinflammatory cytokine, has effects on energy metabolism, neuroendocrine, metabolic and thermogenesis as well as on angiogenesis, reproductive system, bone metabolism, immune system and hematopoiesis. It has been shown that leptin synthesis and leptin receptors are present in the epidermis in fibroblasts and keratinocytes, and the effects of leptin on skin physiology and diseases have become the subject of current research in recent years. High levels of circulating leptin have been associated with multiple autoimmune diseases in both humans and animal models of human autoimmunity. We aimed to investigate the relationship between AA disease, which is known to play an important role in the etiopathogenesis of autoimmunity, but whose etiopathogenesis is not fully understood, and leptin, a multifunctional hormone.
Thirty-five male/female (M/F) patients with AA between the ages of 18-65 and 31 (M/F) healthy volunteers as the control group were included in the study. In both groups, serum leptin, hemoglobin (Hgb), triglyceride (TG), high-density lipoprotein (HDL), fasting glucose, cholesterol, low-density lipoprotein (LDL), iron, ferritin, folate, vitamin B12, free thyroxine (T4), thyroid stimulating hormone (TSH), anti thyroglobulin (anti TG), 25-Hydroxy cholecalciferol (25-(OH)D), homeostatic model evaluation of insulin resistance (HOMA-IR) and total immunoglobulin E (total IgE) levels were evaluated. The relationship between these values and serum leptin levels was examined. A negative correlation was found between the age of onset of the disease and serum leptin levels in the study group and it was statistically significant (p=0.007). Vitamin B12, 25-(OH)D levels were lower and fasting glucose levels were found to be higher in the study group compared to the control group, and they were statistically significant (p=0.036, p<0.001, p=0.011, respectively).
No statistically significant correlation was found between leptin and other biochemical parameters. In the comparison of the study and control groups in terms of leptin levels, we did not find a statistically significant difference between the groups. When we compared our study with the literature, in one of the two studies examining the relationship between AA and leptin, no relationship was reported similar to our study. In another study, it was reported that serum leptin level was high and statistically significant in AA patients with scalp involvement. In order to determine the role of leptin in AA, new studies with higher patient populations and AA patient groups with more specific characteristics are needed.