Türkiye'de makro ekonomik değişkenlerin tüketici kredileri üzerine etkisinin ekonometrik analizi
Econometric analysis of the effect of macroeconomic variables on consumer loans in Turkey
Yazar: ÖZNUR ACAR
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA YURDAKUL
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Bankacılık = Banking ; Ekonometri = Econometrics
Dizin: Ekonometri = Econometrics ; Ekonometrik tahmin = Econometric estimate ; Krediler = Credits ; Makroekonomi = Macroeconomy ; Makroekonomik değişkenler = Macroeconomic variables ; Tüketici kredileri = Consumer credits

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye'nin 2003(1)-2013(4) çeyrek dönemleri arasındaki tüketici kredilerini etkileyen faktörleri ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla GSYİH, enflasyon oranı, döviz kuru, faiz oranı, para arzı, işsizlik oranı ve TÜFE değişkenlerinin tüketici kredileri üzerindeki etkisi ampirik olarak araştırılmıştır. Analizler için VAR modeli ve Granger nedensellik testi kullanılmıştır.  Elde edilen sonuçlara göre tüketici kredileri, faiz oranı, para arzı ve döviz kuru değişkenleri arasında çift yönlü bir nedensellik, GSYİH ve TÜFE'den tüketici kredilerine doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. İşsizlik oranından GSYİH'ya doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisi mevcut olup tüketici kredilerine olan etkisi ise dolaylı biçimde olmuştur. Etki tepki analizi sonuçlarına göre, tüketici fiyat endeksi ve işsizlik oranındaki bir standart sapmalık şok karşısında, tüketici kredileri pozitif tepki vermektedir. GSYİH ve faiz oranında bir standart sapmalık şok karşısında, tüketici kredileri negatif tepki vermektedir. Döviz kuru ve para arzındaki bir standart sapmalık şok karşısında ise, tüketici kredileri negatif ve pozitif tepkiler vermektedir. Varyans ayrıştırması analizi sonucunda ise bir aylık gecikme sürecinde tüketici kredilerindeki değişmenin çok büyük bir kısmının faiz oranındaki değişme ile açıklandığı görülmüştür.

Abstract:
This study aims to identify the factors that affect consumer loans between 2003 (Q1) and 2013 (Q4) in Turkey. For this purpose, an empirical study was conducted to reveal how consumer loans were impacted by variables such as GDP, inflation rate, exchange rate, money supply and CPI. VAR modelling and Granger causality testing were used for the analyses. Study results revealed a bidirectional causality between consumer loans, interest rate, money supply and exchange rate variables; and a unidirectional causality from the GDP and CPI towards consumer loans. There is a unidirectional causality relationship from the unemployment rate to the GDP with an indirect effect on consumer loans. According to the results of the cause-and-effect analysis, consumer loans react positively to a standard deviation shock in the CPI and the unemployment rate. On the other hand, consumer loans react negatively to a standard deviation shock in the GDP and the interest rate. Consumer loans react negatively or positively to a standard deviation shock in the exchange rate and the money supply. Meanwhile, according to the variance decomposition analysis, the change in interest rate is purported as the reason for a significant part of the change in consumer loans in the one-month delay period.