Lise öğrencilerinde bağlanma stilleri ile öz-yeterlik arasındaki ilişki
Investigation of the relationship between linking styles and self-efficiency in high school students
Yazar: YEŞİM YİĞİT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLŞEN VARLIKLI
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Lise öğrencileri = High schools students ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bağlanma stili, anne ve çocuk arasında kurulan duygusal bağ ile güven duygusunun oluşmasında önemli bir rol oymaktadır. Bebeklerin anneleri ile kurdukları bağ ergenlik döneminden yetişkinlik dönemine kadar bireyin yakın çevresi başta olmak üzere mevcut bağlanma ilişkilerini yordamaktadır. Bu çalışmada ise Muğla'daki lise öğrencilerinde bağlanma stilleri ile öz-yeterlik arasındaki ilişki incelenmektedir. Nicel araştırma yöntemi olarak ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmadaki bağımsız değişkenler yaş, cinsiyet, sosyoekonomik düzey, ebeveynlerin medeni durumu ve bağımlı değişkenler ise bağlanma stilleri ile öz-yeterlik kavramlarıdır. Araştırma verileri, normal dağılıma uymadığı için parametrik olmayan test yöntemlerinden Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis testi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın örneklemini 2019-2020 öğretim yılında Muğla ili Marmaris ilçesindeki okullarda 9-12. sınıfta okuyan öğrenciler oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Üç Boyutlu Bağlanma Stilleri Ölçeği ve Öz-Yeterlik Ölçeği ile veriler elde edilmiş ve SPSS 26.0 programı kullanılarak istatistiksel analiz yapılmıştır. Katılımcıların cinsiyet, yaş, anne-baba durumları ve sosyo-ekonomik düzeyleri ile bağlanma stilleri ve öz-yeterlik ölçeğinden alınan toplam puanlar arasında anlamlı bir farklılık olduğu ortaya çıkmıştır(p<0.05). Güvenli bağlanma stillerinden alınan puanlar ile öz-yeterlik arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Buna ek olarak bağlanma stilleri ölçeği içerisinde yer alan kaygılı-kararsız bağlanma stilleri ile öz-yeterlik arasında ise negatif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Kaçınan bağlanma stilleri ile öz-yeterlik arasında anlamlı bir ilişki yoktur. Araştırma bulguları alanyazın ile birlikte değerlendirilmiştir. Bağlanma stilleri ile öz-yeterlik arasındaki ilişki, ergenlik dönemi gelişimsel süreçleri baz alınarak gelecekte oluşabilecek zihinsel sağlık problemlerinin öngörülmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Attachment style plays an important role in the formation of trust and emotional bond between mother and infants.  Studies suggest that the bond between mother and infant establishes the infant's current attachment style in adolescence to adulthood in close interpersonal relationships. Present study investigated the relationship between attachment styles and self-efficacy in high school students in Muğla, Turkey. Relational screening model as quantitative research method was used for the variables such as age, gender, socioeconomic level and parental marital status, while Mann-Whitney U test and Kruskal-Wallis test were used to analyze the relationship between attachment styles and self-efficacy concepts as the non-parametric methods, since the data set did not meet the normality distribution. The sample consisted of students studying in 9-12 grades in schools in Marmaris district of Muğla province, in the academic year 2019-2020. Data was obtained by conducting Personal Information Form, Three Dimensioned Attachment Styles Scale and Self - Efficacy Scale as data collection tools and statistical analysis was performed by using SPSS 26.0 program. The results revealed that there is a significant (p<0.05) difference between the participants' gender, age, parental status and socio-economic level, and attachment styles and total scores from the self-efficacy scale. Results showed also a positive and significant relationship between the scores obtained from the safe attachment styles and self-efficacy, a negative and significant relationship between the scores obtained from the anxious-unstable attachment styles included in the attachment styles scale and self-efficacy and no significant relationship between the avoidant attachment styles and self-efficacy. The findings of this study had been evaluated through the literature and the relationship between attachment styles and self-efficacy is thought to contribute to the prediction of various mental health problems that may occur in the future due to developmental processes in adolescence.