Bireysel iş hukukunda tahkim /
Yazar: NURŞAH BALKAN
Danışman: PROF. DR. AZİZ CAN TUNCAY
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Tahkim, tarafların arasındaki mevcut bir hukuki ilişkiden doğan veya doğabilecek 
uyuşmazlıkların devlet yargısı yerine bağımsız ve tarafsız olan hakemler aracılığıyla 
çözümüdür. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 407 ile 444'üncü 
maddeleri arasında tahkime ilişkin esaslar düzenlenmiştir. 
Bireysel iş hukukunda tahkime ilişkin olarak, 4857 sayılı İş Kanunu'nda iş 
güvencesine ilişkin hükümlerde 'özel hakeme başvurulabileceği' düzenlenmiştir. 
Güncel iş hukuku mevzuatı ve Yargıtay uygulamaları doğrultusunda bireysel iş 
hukukuna ilişkin uyuşmazlıklar bakımından tahkim yolu ile çözümlenebilecek 
uyuşmazlıklar, feshin geçersizliği, işe iade ve boşta geçen süre alacağına yöneliktir.
Tez çalışmamızın birinci bölümünde, tahkim kavramı, tahkimin özellikleri, türleri ve 
tahkim sözleşmesinin unsurları, geçerlilik şartları genel hatlarıyla açıklanmış olup 
tahkime elverişlilik kavramı Yargıtay uygulamaları ve öğretideki görüşler farklı 
açılardan ele alınarak incelenmiş ve geçerli bir tahkim sözleşmesinin sonuçlarından 
bahsedilmiştir. 
Çalışmamızın ikinci bölümünde, bireysel iş uyuşmazlığı kavramı üzerinde durularak 
bireysel iş uyuşmazlığının çözüm yolları incelenmeye çalışılmıştır. Bireysel iş 
hukukuna ilişkin uyuşmazlıklarda tahkime başvurmanın getireceği yararlara 
değinilmeye çalışılmıştır. Bireysel iş hukukunda tahkime başvurma zamanı ve bireysel 
iş hukuku uyuşmazlığının konusu bakımından tahkim yoluna başvurma arasındaki 
ilişki ilgili mevzuat, doktrinde yer alan görüşler ve Yargıtay uygulamaları ile birlikte 
farklı açılardan ele alınarak tartışılmıştır.
Çalışmamızın üçüncü bölümünde, tahkim yargılamasında hakem kavramı üzerinde 
durularak hakemlerin görev ve sorumlulukları incelenmeye çalışılmıştır. Tahkim 
yargılamasına ilişkin ilke ve prensipler, tahkimde davanın açılması ve yürütülmesi, 
tahkim süresi ve giderleri incelenmiştir. Tahkim yargılamasının sona ermesi halleri 
incelenmeye çalışılarak hakem kararı kavramı üzerinde durulmuş ve bu kararlara karşı 
başvurulabilecek kanun yolları incelenmiştir.
Sonuç bölümünde ise toplumdaki dava alışkanlığının yerini uzlaştırma kültürünün 
almasının önemi ve bireysel iş hukukuna ilişkin uyuşmazlıklar bakımından tahkime 
başvurmanın getireceği yararlar analiz edilmiştir. Bu kapsamda gerekli normatif 
düzenlemeler ve tahkim yolunun bireysel iş hukukunda uygulanabilirliğini sağlayacak 
kurum ve kuruluşların devlet eliyle kurulmasının sağlanması savunulmuştur.

Abstract:
Tahkim, tarafların arasındaki mevcut bir hukuki ilişkiden doğan veya doğabilecek 
uyuşmazlıkların devlet yargısı yerine bağımsız ve tarafsız olan hakemler aracılığıyla 
çözümüdür. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 407 ile 444'üncü 
maddeleri arasında tahkime ilişkin esaslar düzenlenmiştir. 
Bireysel iş hukukunda tahkime ilişkin olarak, 4857 sayılı İş Kanunu'nda iş 
güvencesine ilişkin hükümlerde 'özel hakeme başvurulabileceği' düzenlenmiştir. 
Güncel iş hukuku mevzuatı ve Yargıtay uygulamaları doğrultusunda bireysel iş 
hukukuna ilişkin uyuşmazlıklar bakımından tahkim yolu ile çözümlenebilecek 
uyuşmazlıklar, feshin geçersizliği, işe iade ve boşta geçen süre alacağına yöneliktir.
Tez çalışmamızın birinci bölümünde, tahkim kavramı, tahkimin özellikleri, türleri ve 
tahkim sözleşmesinin unsurları, geçerlilik şartları genel hatlarıyla açıklanmış olup 
tahkime elverişlilik kavramı Yargıtay uygulamaları ve öğretideki görüşler farklı 
açılardan ele alınarak incelenmiş ve geçerli bir tahkim sözleşmesinin sonuçlarından 
bahsedilmiştir. 
Çalışmamızın ikinci bölümünde, bireysel iş uyuşmazlığı kavramı üzerinde durularak 
bireysel iş uyuşmazlığının çözüm yolları incelenmeye çalışılmıştır. Bireysel iş 
hukukuna ilişkin uyuşmazlıklarda tahkime başvurmanın getireceği yararlara 
değinilmeye çalışılmıştır. Bireysel iş hukukunda tahkime başvurma zamanı ve bireysel 
iş hukuku uyuşmazlığının konusu bakımından tahkim yoluna başvurma arasındaki 
ilişki ilgili mevzuat, doktrinde yer alan görüşler ve Yargıtay uygulamaları ile birlikte 
farklı açılardan ele alınarak tartışılmıştır.
Çalışmamızın üçüncü bölümünde, tahkim yargılamasında hakem kavramı üzerinde 
durularak hakemlerin görev ve sorumlulukları incelenmeye çalışılmıştır. Tahkim 
yargılamasına ilişkin ilke ve prensipler, tahkimde davanın açılması ve yürütülmesi, 
tahkim süresi ve giderleri incelenmiştir. Tahkim yargılamasının sona ermesi halleri 
incelenmeye çalışılarak hakem kararı kavramı üzerinde durulmuş ve bu kararlara karşı 
başvurulabilecek kanun yolları incelenmiştir.
Sonuç bölümünde ise toplumdaki dava alışkanlığının yerini uzlaştırma kültürünün 
almasının önemi ve bireysel iş hukukuna ilişkin uyuşmazlıklar bakımından tahkime 
başvurmanın getireceği yararlar analiz edilmiştir. Bu kapsamda gerekli normatif 
düzenlemeler ve tahkim yolunun bireysel iş hukukunda uygulanabilirliğini sağlayacak 
kurum ve kuruluşların devlet eliyle kurulmasının sağlanması savunulmuştur.