Çalışanların iyi olma halinin iş performansına etkisinde örgütsel bağlılığın aracılık rolü: Türkiye'de bir liman örneği
The mediating role of organizational commitment in the effect of employee well-being on job performance: An example of a port in Turkey
Yazar: AHMED NOUR İBRAHİM
Danışman: DOÇ. DR. NİHAN ŞENBURSA
Ordu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Deniz Ulaştırma Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science

Özet:
Bu lisansüstü tez araştırmasının amacı bir çalışanın psikolojik İyi olma durumunun iş performansına etkisinde örgütsel bağlılığın aracılık rolünü tespit etmektir. Araştırmanın verileri, anket sorularından oluşan üç ölçekten oluşacaktır. Bu ölçekler iyi olma hali ölçeği, iş performans ölçeği ve örgütsel bağlılık ölçeğidir. Türkiye Mersin ilinde bulunan bir liman işletmesinin 3000 çalışanından oluşan araştırmanın evreni arasından kolayda örnekleme yöntemiyle 359 kişi seçilerek örneklem grubu oluşturulmuş ve veriler toplanmıştır. Regresyon analizilerinde yeterli örneklem sayısına ulaşıp ulaşılmadığını hesaplamak için Tabachnick ve ark. (2013) "n>50+8m" formülünün kullanılması literatürde önerilmektedir. Uygulanan 3 ölçekte ve demografik özelliklere toplamda örneklem grubuna 37 soruyu yöneltilmiştir. Araştırmada veri analizi Veriler IBM SPSS 27 (IBM Corp. Released 2020) programı ve Jamovi (The jamovi project, 2024) ile gerçekleştirilmiştir. Bu ölçeklerin Cronbach Alfa güvenilirlik analizi ile iç tutarlılığı ve güvenilirliği incelenmiştir. Gruplara göre katılımcıların ölçüm araçlarından elde edilen skor puanlarının normal dağılıma uygunluğu Shapiro-Wilk (Shapiro and Wilk, 1965) testi ile incelenmiştir. Ölçüm araçlarına ait skor puanları arasındaki ilişkiler, skorlar normal dağılım sergilediği için Pearson korelasyon testi ile değerlendirilmiştir. Daha sonra çalışanların iyi olma halinin iş performansına etkisinde örgütsel bağlılığın aracılık rolü Bootstrap tekniği ile incelenmiştir.
Araştırma sonucunda deniz işletmesi çalışanlarının işin getirisindeki avantajları koruyabilmeleri için mesleki bilgi ve deneyiminin yanında fiziksel ve ruhsal sağlıklarının da iyi durumda tutmaları gerektiği açık olarak görülmektedir. Elde edilen verilere göre bu anlamlı ilişkiye kısmi aracılık eden en tesirli olgu ise devam bağlılığıdır. Deniz İşletmesi çalışanlarının işyerine karşı besledikleri aidiyet ve bağlılık duygusunun beraberinde örgütsel bağlılık kavramını getirdiği gerçeğiyle birlikte, psikolojik iyi oluşun iş performansını olumlu yönde etkilediği, bu durum karşısında da örgütsel bağlılık kavramının kısmi aracılık rolünü üstlendiği belirlenmiştir.

Abstract:
The purpose of this postgraduate thesis research is to examine the mediating role of organizational commitment in the influence of psychological well-being on job performance within port employees. Three scales made up of survey questions will be employed in the studys as methods for collecting data. The well-being scale, the job performance scale, and the organizational commitment scale are these measures. Using the convenience sampling approach, a sample group of 359 people was chosen from the population of 3000 employees of a port operation in Mersin, Turkey, and data was gathered from this group. In regression analyses, it is recommended in the literature to use Tabachnick et al. (2013) 'n>50+8m' formula to calculate whether sufficient sample size has been reached. The sample group was asked a total of 37 questions spanning the three application measures and demographic details. IBM SPSS 27 (IBM Corp., Released 2020) and Jamovi (The Jamovi Project, 2024) were used for data analysis in the study. Using Cronbach's Alpha reliability analysis, these scales'internal consistency and reliability were assessed. The Shapiro-Wilk test was used to determine if the score distributions from the measuring instruments for the various groups were normal (Shapiro and Wilk, 1965). Since the measurement tool scores showed a normal distribution, relationships between the scores were assessed using the Pearson correlation test. Next, using the Bootstrap approach, the mediating function of organizational commitment in the relationship between employee well-being and work performance was investigated.
The study's finding unequivocally demonstrate that maintaining professional expertise and experience, as well as strong physical and mental health, are essential for port operation workers to continue reaping the benefits of their jobs. According to the data obtained, the most influential factor partially mediating this significant relationship is continuance commitment. It has also been found that psychological well-being positively affects job performance, and in this context, the concept of organizational commitment plays a partially mediating role. Employees in port operations derive the concept of organizational commitment from their sense of belonging and attachment to their workplace.