Bağdat'taki kronik hepatit C virüsü hastalarında serum IL2 ve IL-10 düzeylerinin değerlendirilmesi
Assessment of serum levels of iIL2 and IL-10 in chronic hepatitis virus C patients in Baghdad
Yazar: RAHMEN ADEEB SALLAMA SALLAMA
Danışman: DOÇ. IRMAK POLAT ; DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA HUSSAİN ABDUL AMEER AL-SHEAKH
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Hepatit C virüsü dünya çapında kronik hepatit, siroz ve hepatoselüler kanserin gelişimine 
önemli katkıda bulunmaktadır. Kronik hepatit C'de karaciğer hasarına neden olan kesin 
mekanizmalar belirsiz kalmasına rağmen, hücresel bağışıklık tepkilerinin karaciğer 
hastalığında önemli bir rol oynadığı düşünülmektedir. Hepatit C enfeksiyonu üzerine hem 
periferik kanda hem de intrahepatik sızıntıda hepatit C'ye özgü T hücreleri tespit 
edilebilir. Bu hücreler, karaciğer hasarının patogenezine önemli ölçüde katkıda bulunma 
ve potansiyel olarak viral replikasyonu etkileme potansiyeline sahip sitokinler üretir. 
Hepatit C enfeksiyonunda, çok sayıda viral antijene karşı sitotoksik T lenfosit yanıtı ya 
zayıftır ya da yoktur. Öte yandan, viral peptitlere karşı oldukça sağlam, çok spesifik ve 
poliklonal T hücresi reaktivitesi vardır. Oldukça güçlü olan bu reaksiyona rağmen, hepatit 
C virüsü çok nadiren kendi kendini yok etmede etkilidir. Bu kanıtlara dayanarak, T 
hücrelerinden üretilen sitokinlerin viral enfeksiyonu kontrol edemediği ancak karaciğer 
hasarından sorumlu olabileceği görülmektedir. Hem yardımcı T hücresi-1 hem de 
yardımcı T hücresi-2 hücreleri farklı rollerden sorumludur ve birbirlerinden ayrı 
sitokinler salgılarlar. Her iki hücre türü için açık hücre belirteçleri olmamasına rağmen, 
sergiledikleri sitokin üretim modellerine dayanarak yardımcı T hücresi-1 ve yardımcı T 
hücresi-2'yi tanımlamak mümkündür. Yardımcı T hücresi-1 hücrelerde bağışıklık 
tepkilerini teşvik eden interferon-gama, interlökin-2 ve tümör nekroz faktörü-beta 
salgılar. Yardımcı T hücresi-2 tarafından interlökin-4, interlökin-5 ve interlökin-10'un 
üretilmesi ise sıvılardaki bağışıklık tepkilerinin arttırılmasından sorumludur. Bir dizi 
bulaşıcı hastalıkta, bu T hücresi alt gruplarının aktivasyonunun, sonuçta hastalığın 
kaderini belirleyen unsur olduğuna inanılmaktadır. Bu çalışmaya iki gruba ayrılmış 138 
kişi katılmıştır. Irak'ın Bağdat kentindeki birçok hastanede hepatit-C enfeksiyonu 
tanısıyla yatan 69 kişi hasta grubunu, sağlık durumları iyi olan 69 kişi ise kontrol grubunu 
oluşturmaktadır. Steril tek kullanımlık bir şırınga kullanarak her katılımcıdan 5 ml'ye 
kadar tam venöz kan örneği alınmıştır. Alınan kan örneği anti-pıhtılaştırıcı reaktifler 
içermeyen bir tüpe dökülerek, oda sıcaklığında 15 dakika pıhtılaşmasına izin verilmiş ve 
ardından 10 dakika boyunca yüksek hızda santrifüjlenmiştir. Alınan kan örneklerinde 
Karaciğer fonksiyonlarını belirlemek için otomatik biyokimyasal analiz cihazı 
kullanılmıştır. Sağlıklı kontrol grubunda, minimum yaş 24 ve maksimum yaş 42 olup 
ortalama 32,29 ve standart sapma 5,849 yıl iken, hasta grubunda minimum yaş 26 ve 
maksimum yaş 43 olup ortalama 31,65 ve standart sapma 4,405 yıldır. İnterlökin-2 ve 
interlökin-10 ortalamaları hasta grubunda (sırasıyla 3,68±0,6083 pg/mL ve 13,34±2,805 
pg/mL) sağlıklı kontrol grubuna (sırasıyla 1,754±0,4381 pg/mL, 2,614±0,3906 pg/mL) 
kıyasla daha yüksektir ve istatistiksel olarak oldukça anlamlıdır (p değeri <0,0001). AST, 
ALT, ALP ve GGT düzeylerinin ortalamaları sağlıklı kontrol grubuna (18,69±2,97, 
13,13±3,624, 79,16±16,71 ve 38,64±18 IU/L) kıyasla hasta grupta (sırasıyla 
38,25±5,754, 69,45±24,05, 91,71±23,92 ve 109,2±25,77 IU/L) istatistiksel olarak çok 
önemli bir farkla (p değeri 0,0001) anlamlı derecede yüksektir. Buna ek olarak, hasta 
gruptaki ortalama TBIL (1,275±0,2172 mg/mL) sağlıklı kontrol grubundan 
(0,3691±0,0138 mg/mL) istatistiksel olarak yüksek derecede anlamlı olarak belirlenmiştir 
(p değeri<0,0001). Ayrıca, yaş ve TBIL arasında pozitif bir korelasyon (r=0,779) 
bulunurken, GGT ve TBIL negatif bir korelasyon (r=-0,633) tespit edilmiştir. İnterlökin
2 ve interlökin-10'un hepatit C enfeksiyonunda önemli rolleri vardır. İnterlökin-2, T 
hücrelerinin büyümesini teşvik etme ve viral enfeksiyona karşı güçlü bir bağışıklık 
tepkisini tetikleme yeteneğine sahiptir. İnterlökin-10, hepatit C virüsünün gelişiminde 
yardımcı T hücresi-1 ve yardımcı T hücresi-2 arasındaki etkileşim üzerinde önemli bir 
etkiye sahip olabilir.

Abstract:
Hepatitis C virus is a major contributor to the development of chronic hepatitis, cirrhosis 
and hepatocellular carcinoma worldwide. Although the exact mechanisms causing liver 
damage in chronic hepatitis C remain unclear, cellular immune responses are thought to 
play an important role in liver disease. Upon hepatitis C infection, hepatitis C-specific T 
cells can be detected in both peripheral blood and intrahepatic leakage. These cells 
produce cytokines that have the potential to contribute significantly to the pathogenesis 
of liver injury and potentially affect viral replication. In hepatitis C infection, the 
cytotoxic T lymphocyte response to numerous viral antigens is either weak or absent. On 
the other hand, there is a very robust, very specific and polyclonal T cell reactivity against 
viral peptides. Despite this very strong reaction, the hepatitis C virus is rarely effective in 
self-destruction. Based on this evidence, it appears that cytokines produced from T cells 
cannot control viral infection but may be responsible for liver damage. Both helper T cell
1 and helper T cell-2 cells are responsible for different roles and secrete separate 
cytokines. Although there are no clear cell markers for both cell types, it is possible to 
identify helper T cell-1 and helper T cell-2 based on the patterns of cytokine production 
they exhibit. Helper T cell-1 secretes interferon-gamma, interleukin-2 and tumour 
necrosis factor-beta, which promote immune responses in cells. The production of 
interleukin-4, interleukin-5 and interleukin-10 by helper T cell-2 is responsible for 
enhancing immune responses in fluids. In a number of infectious diseases, the activation 
of these T cell subsets is believed to ultimately determine the fate of the disease. This 
study involved 138 participants divided into two groups. The patient group consisted of 
69 people hospitalised with hepatitis-C infection in several hospitals in Baghdad, Iraq, 
and the control group consisted of 69 people in good health. Up to 5 ml of whole venous 
blood sample was collected from each participant using a sterile disposable syringe. The 
blood sample was poured into a tube without anti-coagulant reagents, allowed to clot for 
15 minutes at room temperature and then centrifuged at high speed for 10 minutes. An 
automatic biochemical analyser was used to determine liver function in the blood 
samples. In the healthy control group, the minimum age was 24 years and the maximum 
age was 42 years with a mean of 32.29 and a standard deviation of 5.849 years, while in 
the patient group, the minimum age was 26 years and the maximum age was 43 years 
with a mean of 31.65 and a standard deviation of 4.405 years. The mean values of 
interleukin-2 and interleukin-10 were higher in the patient group (3.68±0.6083 pg/mL 
and 13.34±2.805 pg/mL, respectively) compared to the healthy control group 
(1.754±0.4381 pg/mL and 2.614±0.3906 pg/mL, respectively) and were statistically 
significant (p value <0.0001). The mean AST, ALT, ALP and GGT levels were 
significantly higher in the patient group (38.25±5.754, 69.45±24.05, 91.71±23.92 and 
109.2±25.77 IU/L, respectively) compared to the healthy control group (18.69±2.97, 
13.13±3.624, 79.16±16.71 and 38.64±18 IU/L) with a statistically very significant 
difference (p value 0.0001). In addition, the mean TBIL in the patient group 
(1.275±0.2172 mg/mL) was statistically significantly higher than that in the healthy 
control group (0.3691±0.0138 mg/mL) (p value<0.0001). In addition, a positive 
correlation was found between age and TBIL (r=0.779), while a negative correlation was 
found between GGT and TBIL (r=-0.633). Interleukin-2 and interleukin-10 have 
important roles in hepatitis C infection. Interleukin-2 has the ability to stimulate the 
growth of T cells and trigger a strong immune response to viral infection. Interleukin-10 
may have an important effect on the interaction between helper T cell-1 and helper T cell
2 cells in the development of hepatitis C virus.