Veteriner hekimlikte kullanılmak üzere ivermektin içeren sürekli etkili parenteral mikroküre formülasyonu geliştirilmesi - in vitro in vivo değerlendirilmesi
Development of ivermectin loaded parenteral sustained release microsphere formulation and in vitro and in vivo evaluation
Yazar: SÜHA MİRAÇ KAYA
Danışman: PROF. DR. SEVGİ TAKKA
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Mikroküreler = Microspheres ; Polimerik mikroküre = Polymeric microshepere ; Polimerler = Polymers ; Uzun etkili ilaçlar = Delayed action preparations ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Veteriner ilaç pazarının büyük çoğunluğunu çiftlik hayvanları oluşturmaktadır. Bu hayvanlar, yaşam ve beslenme alanlarında sürekli olarak paraziter enfeksiyonlara maruz kalmaktadır. Paraziter enfeksiyonlar sonucunda, gıda üretimi için yetiştirilen ve ekonomik değere sahip olan bu hayvanlarda ciddi kilo ve verim kayıpları ve hatta ölümler meydana gelmektedir. Bu nedenle antiparaziter ilaçlar dünya genelinde veteriner hekimlikte en fazla kullanılan ilaç grubunu oluşturmaktadır. Hayvanlar sürekli enfeksiyona maruz kaldıkları için, piyasada kullanılan konvansiyonel antiparaziter ilaçların tek doz uygulanması genellikle tedavi için yeterli olmamakta ve haftalık veya aylık olarak tekrarlayan uygulamaları gerekmektedir. Sürekli etkili paranteral ilaç şekillerinin tek doz uygulanması ile uygulama sayısı ve uygulanan toplam doz miktarı azalacağı için konvansiyonel tedavide görülen yan etkiler azalacak ve ekonomik kayıp önlenecektir. Bu çalışmanın amacı klinikte ivermektin tedavisinde karşılaşılan bu gibi sorunların giderilmesi için sürekli salım yapan parenteral mikroküre formülasyonlarının geliştirilmesi ve in vitro/in vivo tekniklerle bu formülasyonların değerlendirilmesidir. PLGA polimeri ile hazırlanan mikrokürelerin farmasötik özelliklerinin değerlendirilmesi için partikül büyüklüğü, enkapsülasyon verimi, salım testleri ve stabilite çalışmaları yapılmıştır. Formülasyon geliştirme çalışmalarında etkin madde:polimer oranı 1:3 olan mikroküre formülasyonu optimum formülasyon olarak belirlenmiştir. Geliştirilen optimum formülasyon ve konvansiyonel ürün tavşanlara uygulanarak in vivo çalışmalar yapılmıştır. İn vivo çalışmalar sonucu optimum mikroküre formülasyonundan ivermektinin 3 ay boyunca salındığı gösterilmiştir. Bu tezde geliştirilen parenteral mikroküre formülasyonu ile Türkiye ve  dünya pazarında veteriner hekimlikte daha etkin bir antiparaziter tedavi ve kullanım kolaylığı sağlayacak umut vadeden bir formülasyon önerilmiştir.

Abstract:
Veterinary medicine market mainly consists of farm animals. These animals are constantly exposed to parasitic infection, depending on seasonal changes in their living and feeding grounds. As a result of parasitic infection, animals which have economic values and are bred for food production, suffer from serious loss in weight and productiveness or even die. This situation causes serious damage to economy and animal breeders, therefore antiparasitic drugs are the most commonly used therapeutic agents in veterinary medicine. Because the farm animals are constantly exposed to parasitic infection, it is generally not enough to use single dose of conventional drugs for full treatment, as a consequence of this, conventional drugs need to be applied weekly or monthly. When the sustained release parenteral drugs are applied as single dose, the number of use and total doses will decrease, thus side effects and economic losses will be prevented. The aim of this work is to develope sustained release parenteral microsphere formulation and to evaluate these formulations within the frame of in vitro/ in vivo techniques in order to prevent problems like this in the treatment of ivermectin. Particle size, encapsulation efficiency, release tests and stability studies have been performed in order to evaluate the pharmaceutics specifications of microspheres prepared with PLGA polymer. In the phase of formulation development,  the microsphere formulation whose  drug : polymer ratio  1:3 is defined as the optimum one. Newly developed optimum formulation and conventional product have been tested on rabbits in the in vivo study. As a result of in vivo study, a three months long acting ivermectin release from optimum microsphere formulations has been shown. With the parenteral microsphere formulation developed in this study, a more effective and promising anti parasitic treatment, which can provide ease of use, is suggested for both Turkey and global veterinary medicine market.