Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının 6. sınıf yeryüzünde yaşam ünitesine ilişkin teknolojik pedagojik alan bilgisiyle ilgili düzeylerinin incelenmesi
Investigating the level of social studies teacher candidates on technological and pedagogical content knowledge related to life on earth's surface unit in 6th grade
Yazar: MERVE AYVAZ
Danışman: DOÇ. DR. YAVUZ AKBAŞ
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Teknik Eğitim = Technical Education
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme dersi = Instructional technologies and material development course

Özet:
Bu çalışmanın amacı sosyal bilgiler öğretmen adaylarının 6. sınıf Yeryüzünde Yaşam Ünitesi konularına ilişkin Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) düzeylerini tespit etmektir. Araştırmada, karma (mixed) yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2017-2018 akademik yılı bahar döneminde, KTÜ Fatih Eğitim Fakültesi,  Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Programında öğrenim gören 70 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Bu öğretmen adayları içinden 12'si ile vignettelere dayalı yarı yapılandırılmış mülakatlar yürütülmüştür. Çalışmanın nicel boyutunda veri toplama aracı olarak "Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi (TPAB) Ölçeği", nitel boyutunda ise  "kavram haritası, ders planları ve vignetteye dayalı yarı yapılandırılmış mülakatlar" kullanılmıştır.
Araştırmada TPAB ölçeğinden elde edilen veriler SPSS programı aracılığıyla analiz edilirken, kavram haritaları ve ders planlarından elde edilen veriler, geliştirilen rubrikler aracılığıyla analiz edilmiştir. Ayrıca vignetteye dayalı yarı yapılandırılmış mülakatlardan elde edilen veriler içerik analizine tabi tutulmuştur.
Araştırma sonuçlarına göre, sosyal bilgiler öğretmen adaylarının TPAB'ın alt boyutları genelde iyi düzeyde oldukları tespit edilmiştir. Bu alt boyutlar içerisinde en düşük seviyedeki Teknolojik Bilgi (TB)'si, en yüksek seviyedeki Teknolojik Alan Bilgisi (TAB)'dir. Kavram haritalarından elde edilen veriler sonucunda sosyal bilgiler öğretmen adaylarının konu alan bilgilerinin orta seviyede olduğu tespit edilmiştir. Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının genel ve konuya özgü program bilgisi, kavramsal anlama güçlüğü bilgisi, öğretim strateji ve yöntem bilgisine ilişkin bilgisi, değerlendirme bilgisi ve teknolojik bilgisi olmak üzere beş bölümde ele alınan TPAB'larının orta seviyede oldukları tespit edilmiştir. Ayrıca adayların TPAB'larını ölçmede tek bir ölçme aracının yeterli olamayacağını, TPAB ölçeğinin yanında kavram haritaları, ders planları ve vignetteye dayalı mülakatların kullanılmasında adaylarının bu konudaki TPAB seviyelerini net bir şekilde ortaya koymada etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlara bağlı olarak, öğretmen adaylarının öğretim programlarını yakından incelemelerine fırsat verecek ders ve öğretim uygulamalarına lisans programlarında daha fazla yer verilmesi yönünde öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to determine the level of Technological Pedagogical Content Knowledge (TPCK) related to subjects of the 6th class Life Unit on Earth of social studies teacher candidates. In the investigation, mixed method was used. The sample of the study consists of 70 prospective teachers studying at the Social Studies Teaching Program of KTÜ Fatih Faculty of Education in the spring period of 2017-2018 academic year. With 12 of those prospective teachers, semi-structured interviews based on vignettes were conducted. In the quantitative dimension of the study, Technological Pedagogical Content Knowledge (TPCK) Scale was used as the data collection tool, and in the qualitative dimension of the study concept map, lesson plans and semi-structured interviews based on vignettes were used.
While the data obtained from TPCK scale in the study were analyzed with SPSS program, and the data obtained from concept maps and lesson plans were analyzed by using developed rubrics.  In addition, the data from semi-structured interviews based on vignette were subjected to content analysis.
According to the results of the research, it was determined that the sub-dimensions of TPCK of prospective social studies teachers are generally at a good level. Among these sub-dimensions, the lowest level was found in Technological Information (TI) and the highest level was found in Technological Content Knowledge (TCK). As a result of the data obtained from concept maps, it was determined that their content knowledge was at a medium level. It was determined that in the five realms of the Technological Pedagogical Content Knowledge consisting general and subject-specific program knowledge, conceptual learning difficulty knowledge, knowledge of teaching strategies and methods, evaluation knowledge and technological knowledge of the prospective social sciences teachers are at an intermediate level. In addition, it was concluded that a single measurement tool could not be sufficient to measure the TPCK of the candidates, and that the use of concept maps, lesson plans and interviews based on vignette were effective in clearly demonstrating the TPCK levels in these topics. According to the results, recommendations were made on having more space in undergraduate programs for more lessons and training applications that will allow prospective teachers to examine the curriculum closely.