Mısır üretim faaliyetinin analizi: Tokat ve Amasya illeri örneği
Maize production analysis: Case study for Tokat and Amasya provinces
Yazar: ALP OĞUZ BAŞTUĞ
Danışman: PROF. DR. KÜRŞAT DEMİRYÜREK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Tarımsal sulama = Agricultural watering

Özet:
Mısır bitkisi, tüm hububat ürünleri içerisinde ekim alanı büyüklüğü bakımından dünya sıralamasında ikinci, üretim ve verimde ise ilk sırada yer almaktadır. Türkiye'de ise mısır bitkisi, ekim alanı büyüklüğü bakımından buğday ve arpanın ardından 6%'lık pay ile üçüncü sırada yer almaktadır. Bu çalışmanın coğrafi kapsamını oluşturan Amasya ve Tokat illeri ise iklim ve ekolojik sistem özellikleri nedeniyle mısır üretimi açısından avantajlı bir bölge olarak karşımıza çıkmaktadır. Bölgedeki mısır üretim arzı artmakla birlikte, tüketim talebi ekonomik aktörlerin sayılarının artmasıyla uyumlu olarak her sene büyümektedir. 
Çalışmada kapsam olarak Amasya ve Tokat il sınırları içerisindeki danelik mısır üretim faaliyeti ele alınmıştır. Sılajlık ve tohumluk mısır kapsam dışında bırakılmıştır. Araştırmanın temeli çiftçilerle sahada birebir yapılan 77 adet anket verisine dayanmaktadır. Anket sorularına verilen cevaplara göre kuraklık mısır ekim alanlarının azalmasındaki en önemli nedenlerden biri olarak öne çıksa da çiftçilerin büyük çoğunluğunun salma tipi sulama yani vahşi sulama yöntemlerini tercih ettiği görülmüştür. 
Hem verimli toprakların erozyonla yok olmasını önlemek hem bitki köklerin boğulmasını önlemek hem de ekim alanlarının azalmaması için bu sulama tipinin damlama sulama gibi daha modern ve daha az su gerektiren yöntemlerle değiştirilmesi ilk önerilerimizden birisidir. İkinci önemli husus ise çiftçiler her ne kadar devlet desteği ve Ziraat Bankası A.Ş. üzerinden kredilerle kendi finansman kaynaklarını sağlayarak büyük ölçüde arazi sahipliklerini sürdürseler de hem ön ödeme ve avans ödemesi yapmaları hem de her kaliteden ürünü kabul etmeleri sebebi ile büyük ölçüde tüccar finansmanına bağımlı bir satış modeli tercih etmek durumunda kalmaktadır. Anket sorularından elde edilen veriler ekonometrik modellerle sınanmıştır ve En Küçük Kareler (EKK) yöntemi kullanılmıştır.

Abstract:
Maize plant ranks second in the world in terms of cultivation area and first in production and yield among cereals. On the other hand, , in terms of cultivation area in Turkey, maize, with a share of 6%, ranks third after wheat and barley. Amasya, and Tokat provinces, which constitute the geographical scope of this study, are advantageous regions in terms of maize production due to their climate and ecological characteristics. Although the maize production supply in the region is increasing, the number of economic actors demanding the consumption of the region's corn increases every year.
In this study, the grain corn production activity within the provincial borders of Amasya and Tokat will be discussed. Survey questions have been addressed to 77 farmers directly on the field or through telephone communication. According to the answers given to the survey questions, although drought is one of the most important reasons for the decrease in corn cultivation areas, it has been detected that most farmers prefer flood irrigation which is a wild irrigation method.
Our first suggestion is to replace this type of irrigation with more modern and less water-requiring methods, such as dripping, in order to prevent the destruction of fertile soils by erosion, to prevent suffocation of plant roots and to reduce the cultivation areas. The second important point is that although the farmers maintain their land ownership to a large extent by providing their own financing resources along with government support and loans through Ziraat Bank, they prefer a sales model that is highly dependent on merchant financing as they both make prepayment and advance payments and accept products of all quality. In this context, finally the results obtained from the survey questions were also tested with econometric tools via Ordinary Least Squares (OLS) model.