Kentsel yeşil alanlarda ekosistem servislerinin hesaplanması: Karşıyaka örneği
Assessing ecosystem services in urban green areas: The case of Karşiyaka
Yazar: AHSEN TUĞÇE YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM COŞKUN HEPCAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı / Peyzaj Mimarlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Coğrafi bilgi sistemleri = Geographical information systems ; Ekosistem hizmetleri = Ecosystem services ; Kentsel yeşil alanlar = Urban green areas ; Uzaktan algılama = Remote sensing

Özet:
Yeşil alanlar, kentlerin yaşanabilirliğini ve toplumların refahını arttıran çeşitli ekosistem servisleri sunmaktadır. İklim değişikliği, ekosistemlerin bozulması, çevre kirlilikleri gibi küresel sorunların kentlerde oluşturduğu zorluklar karşısında kentsel ekosistem servislerinin miktarının, kalitesinin ve çeşitliliğinin belirlenmesi gerekmektedir.  Ekosistem servislerini güvence altına almak ve desteklemek sürdürülebilir ve dirençli kentler oluşturmak için oldukça önemlidir. 
Çalışmada Karşıyaka ilçesinin yeşil alan sisteminin sağladığı düzenleyici ekosistem servislerinin hesaplanması amaçlanmıştır. Bu kapsamda kentsel yeşil alan sistemi haritalanmış ve bu alanların karbon tutma, hava temizleme, yağış suyunu tutma ve yüzey sıcaklığını azaltma potansiyelleri uzaktan algılama teknikleri ve coğrafi bilgi sistemleri aracılığıyla ArcGIS 10.7.1 yazılım modüllerinde hesaplanmış ve haritalanmıştır.  
Bulgular yeşil alanların kentin %24' ünü oluşturduğunu göstermiştir. Yeşil alanların karbon depolama potansiyeli 24 ton/ha,  partikül madde tutma potansiyeli 4,68 gr/m^2 olarak hesaplanmıştır. Kentsel ısı adası yoğunluk indeksi, sıcak adaların kentin orta ve kuzeyinde, serin adaların ise güneydeki kıyı bölgesinde yoğunlaştığını göstermiştir. Yağış suyuna yönelik analizlerde kentin kuzeyindeki yeşil alanların batısındaki yeşil alanlara kıyasla daha yüksek yüzey akışına sahip olduğu belirlenmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular temelinde kentin direncinin arttırılmasına yönelik öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
Green spaces provide a variety ecosystem services that improve city livability of cities and well-being of communities. The quantity, quality and diversity of urban ecosystem services must be determined in the face of global problems such as climate change, ecosystem degradation, and environmental pollution. Securing and supporting ecosystem services is crucial to building sustainable and resilient cities.
In the study, it was aimed to calculate the regulatory ecosystem services provided by the green space system of Karsiyaka district. In this context, the urban green space system is mapped. The potential of these areas carbon storage potential, air pollution potential, SCS curve number and heat island (land surface tempature)  has been calculated and mapped in ArcGIS 10.7.1 software modules through remote sensing techniques and geographic information systems.
The findings showed that green spaces accounted for 24% of the city. The carbon storage potential of green areas is 24 tons/ha and the particulate matter removal potential is 4.68 gr/m'2. The urban heat island density index showed that the hot islands were concentrated in the central and north of the city while the cool islands were concentrated in the southern coastal region. Analysis of precipitation water found that the green areas in the north of the city had a higher surface flow than the green areas to the west. On the basis of the findings of the study recommendations for increasing the resistance of the city were developed.