Görme engelli çocuklara sahip anne-babaların kaygı düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi
Analysing the levels of anxiety in parents with visually 
impaired children in terms of certain variables
Yazar: İSMET ÇAVDAR
Danışman: DOÇ. DR. SELAHATTİN AVŞAROĞLU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba algısı = Parents perception ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Durumluk kaygı = State anxiety ; Görme engelliler = Visually impaired ; Kaygı = Anxiety ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Sürekli kaygı = Trait anxiety ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education

Özet:
Bu araştırmada, görme engelli çocuğa sahip ailelerin sürekli-durumluk kaygılarının
cinsiyet, eğitim durumu, yaşadıkları yer, çocuklarında engelin olup zamanı, istihdam
durumu, ekonomik durumu, ailelerde farklı bir bireyin engelli olup olmaması, yakınlık
derecesi değişkenleri arasında farklılaşma durumlarına bakılmıştır. Araştırma, görme
engelli çocuğa sahip anne-babalar üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma
grubunu 93‟ü kadın ve 69‟u erkek olmak üzere 162 anne-baba oluşturmuştur. Veriler
araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu", ve Öner ve Le Compte (1983)
tarafından Türkçeye uyarlanan "Durumluk-sürekli Kaygı Envanteri" kullanılarak, 2012-
2013 yılları arasında Konya ili merkez ilçeleri baz alınarak toplanmıştır.
Verilerin test edilmesi işleminde, değişkenlere bağlı olarak t testi ve tek yönlü
varyans analizi testi kullanılmıĢtır. Varyans analizi sonucunda anlamlı çıkan sonuçlar
farklılaşmanın kaynağının belirlenmesinde Tukey testi kullanılarak veriler analiz
edilmiştir. Araştırma sonucuna göre; cinsiyet, eğitim durumu, iĢ değişkeni, aylık gelir
durumu, başka bir engelin olup olmaması, okul öncesi eğitime devam edip etmemesi,
Braille Alfabesi, anne babanın yakınlık derecesi değişkenlerine göre durumluk kaygıda
anlamlı farklılıkların olduğu saptanmıĢtır. Yer değiĢkeni, oluĢ zamanı, diğer kardeĢlerin
engelli olup olmaması değişkenlerinde ise anlamlı farklılıkların olmadığı belirlenmiştir.
Sürekli kaygı puanlarında ise eğitim durumu, yer değişkeni, aylık gelir, başka bir
engelin olup olmaması , okul öncesi eğitimine devam edip etmemesi değişkeni, diğer
kardeşlerinde engelli olup olmaması değişkenleri puan ortalamalarında anlamlı
farklılıklar çıkmıĢtır. Cinsiyet, oluş zamanı, iç değişkeni, Braille Alfabesi değişkenleri
puan ortalamalarına göre anlamlı farklılıkların olmadığı belirlenmiştir.

Abstract:
In this research, the differentiation of state and trait anxiety levels in families
with visually impaired children in terms of the following variables was examined:
gender, education level, location, beginning time of the impairment, employment
situation, economic condition, presence or absence of another disabled person in the
family, and degree of relationship. This research was carried out with parents with
visually impaired children. The study group consisted of 162 parents, 93 female and 69
male. The data was collected in the central counties of Konya between 2012-2013 via
the "Personal Data Form" designed by the researcher, and "The State and Trait Anxiety
Inventory" adapted into Turkish by Öner and Le Compte (1983).
T-test and the single-oriented variance analysis test were used depending on the
variebles in testing the data. Meaningful scores of the variance analysis were analysed
via Tukey test in determining the cause of differentiation. In conclusion of the research,
meaningful differences were detected in the state anxiety in terms of the following
variables: gender, education level, employment, monthly income, presence or absence
of another impairment, taking pre-school education or not, Braille alphabet, and
relationship degree of the parents. No meaningful difference was found in terms of
location, beginning time, and presence or absence of disabled siblings. As for the trait
anxiety scores, meaninful differences were found in the average scores of education
level, location, monthly income, presence or absence of another impairment, taking preschool
education or not, and presence or absence of disabled siblings. No meaningful
difference was found in the average scores of gender, begining time, employment, and
Braille alphabet.