Hemodiyaliz hastalarında reiki uygulamasının ağrı, yorgunluk ve kaşıntı üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of reiki application on pain, fatigue and itching in hemodialysis patients
Yazar: ESRA BAŞER AKIN
Danışman: PROF. DR. MUKADDER MOLLAOĞLU
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ağrı = Pain ; Ağrı eşiği = Pain threshold ; Hemşireler = Nurses ; Kaşıntı = Pruritus ; Reiki = Reiki ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Tamamlayıcı tedaviler = Complementary therapies ; Yorgunluk = Fatigue

Özet:
Bu araştırma, hemodiyaliz hastalarında reiki uygulamasının ağrı, yorgunluk ve kaşıntı üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla yapılan randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. 
Aratıştırma örneklemini Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştıma Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesi, Sivas Numune Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesi ve Özel ONR Diyaliz Merkezi'nde hemodiyaliz tedavisi alan girişim grubu (n=37) ve kontrol grubu (n=37) olmak üzere 74 birey oluşturmuştur. Çalışmanın verileri Hasta Tanıtım Formu, Hasta Klinik Parametreler Formu, Vizüel Analog Skala, McGill Melzack Ağrı Soru Formu, Piper Yorgunluk Ölçeği ve 5-D Kaşıntı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Girişim grubundaki hastalara 5 hafta boyunca haftada iki kez toplamda 10 seans reiki uygulaması, diyaliz esnasında 40-45 dakika sürecek şekilde yapılmıştır. Kontrol grubuna herhangi işlem yapılmamıştır. Girişim ve kontrol grubundaki bireylere ilk hafta, üçüncü ve beşinci haftada toplamda üç kez ölçekler uygulanmıştır. 
Reiki uygulaması sonrasında girişim grubundaki hastaların ağrı düzeyinde Visuel Analog Skala'ya ve McGill ağrı skalasına göre anlamı bir azalma olduğu (p<0.05), kontrol grubundaki bireylerin ağrı düzeylerinde bir değişim olmadığı belirlenmiştir (p>0.05). Girişim grubu Piper yorgunluk ölçeği davranışsal, duygulanım, duyusal, bilişsel ve toplam puan ortalamalarında istatistiksel anlamlı bir azalma olduğu saptanmıştır (p<0.05). Kontrol grubundaki bireylerin yorgunluk ölçeği toplam puanında anlamlı bir değişim gözlenmemiştir (p>0.05). Girişim ve kontrol grubundaki hastaların 5-D kaşıntı ölçeği puan ortalaması girişim grubu lehine ilk izleme göre ikinci ve üçüncü izlemde anlamlı düzeyde azalmıştır (p<0.05). Girişim grubu kaşıntı ölçeği ikinci ölçüm puan ortalaması, üçüncü ölçüme göre daha azalmıştır.  Kontrol grubundaki bireylerde ise kaşıntı artmıştır (p<0.05). Çalışmada ağrı ile kaşıntı ve yorgunluk, yorgunluk ile kaşıntı arasında istatistiksel anlamlı pozitif yönlü bir korelasyon belirlenmiştir (p<0.05).
Sonuç olarak hemodiyaliz hastalarında reiki uygulamasının, ağrı, yorgunluk ve kaşıntı semptomlarını azaltmada olumlu etkisi olmuştur. Bu sonuçlarla ilişkili olarak hemodiyaliz hastalarında sıklıkla görülen semptomların değerlendirilmesi ve gerekli tedavilerin hemşireler başta olmak üzere uygulanması önem arz etmektedir. Semptom yönetiminde reiki gibi tamamlayıcı integratif yöntemlerin kullanılması önerilmektedir.

Abstract:
This research is a randomized controlled experimental study to examine the effect of reiki application on pain, fatigue and itching in hemodialysis patients.
The research sample consisted of 74 individuals, including the intervention group (n=37) and the control group (n=37), who received hemodialysis treatment at Sivas Cumhuriyet University Application and Research Hospital Hemodialysis Unit, Sivas Numune Hospital Hemodialysis Unit and Private ONR Dialysis Center. The data of the study were collected using the Patient Description Form, the Patient Clinical Parameters Form (Some Treatment Data and Laboratory Results, Measurement of Pain Intensity), Visual Analogue Scale, McGill Melzack Pain Questionnaire, Piper Fatigue Scale, and 5-D Itch Scale. A total of 10 sessions of reiki were applied to the patients in the intervention group twice a week for 5 weeks, lasting 40-45 minutes during dialysis. No treatment was applied to the control group. The scales were administered to the individuals in the intervention and control groups three times in the first week, the third and the fifth week.
After the Reiki application, it was determined that there was a significant decrease in the pain level of the patients in the intervention group according to the Visual Analogue Scale and McGill pain scale (p<0.05), and there was no change in the pain levels of the individuals in the control group (p>0.05). There was a statistically significant decrease in the behavioral, affective, sensory, cognitive and total mean scores of the intervention group Piper fatigue scale (p<0.05). There isn't significant change was observed in the fatigue scale total score of the individuals in the control group (p>0.05). The 5-D itch scale mean score of the patients in the intervention and control groups decreased significantly in favor of the intervention group in the second and third follow-up compared to the first follow-up (p<0.05). The mean score of the intervention group itching scale in the second follow-up was lower than in the third follow-up. In the control group, the level of itching increased (p<0.05). In the study, a statistically significant positive correlation was determined between pain and itching and fatigue, and between fatigue and itching (p<0.05).
As a result, reiki application in hemodialysis patients had a positive effect on reducing the symptoms of pain, fatigue and itching. In relation to these results, it is important to evaluate the symptoms frequently seen in hemdialysis patients and to apply the necessary treatments, especially to the nurses. It is recommended to use complementary integrative methods such as reiki in symptom management.