Kronik hemiplejik hastalarda yürüme fonksiyonu üzerine etki eden faktörler
Factors affecting on gait function in chronically hemiplegic patients
Yazar: HALİME ALMULA DEMİR POLAT
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA LEVENDOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Denge = Equilibrium ; Dinamometre = Dynamometer ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Hemipleji = Hemiplegia ; Serebrovasküler bozukluklar = Cerebrovascular disorders ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; Yürüme = Walking

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, serebrovasküler (SVO) sonrası kronik hemiparezisi olan hastalarda gövde, diz, ayak bileği kas güçlerinin izokinetik analizi yapılarak yürüme, denge ve gövde kontrol parametreleri ile olan ilişkisinin araştırılması, SVO sonrası hemiparezik hastalarda sağlıklı kontrollere göre yürümenin nasıl etkilendiğinin tespit edilmesi amaçlanmıştırMateryal ve metod: Bu çalışma, Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rahabilitasyon Anabilim Dalı'nda, 2008/029 sayılı etik kurul kararıyla yapılmıştır. Çalışmaya 70 hemiparetik hasta (34 kadın, 36 erkek) ile 20 sağlıklı gönüllü birey (10 kadın, 10 erkek) alındı. Hastaların dengesini değerlendirmek için Berg denge skalası (BBS), gövde kontrolü için gövde kontrol testi (TKT), mobilite değerlendirmesi için Rivermead motor değerlendirmesi (RMA) kullanıldı. Hasta ve sağlıklı kontrollerin yürümesi 20 m yürüme testi, 6 dk yürüme testi, merdiven tırmanma yeteneği (MTY) ve zamanlı ayağa kalma yürüme testi (ZAKYT) ile değerlendirildi. Diz, ayak bileği ve gövde kas güçlerinin maksimum pik torklarını (PT) belirlemek için ise software destekli izokinetik test ve egzersiz sistemi (Biodex System 3 Pro, ABD) kullanıldı. İzokinetik ölçümler 60º/sn ve 120º/sn açısal hızlarda, konsantrik-konsantrik modda yapıldıBulgular: Her iki grubun da yaş, cinsiyetleri birbiriyle uyumluydu. Hastaların 38'i (%54.3) sol, 32'si (%45.7) sağ hemiparezikti. Hasta grubu ile kontrol grubu karşılaştırıldığında yürüme testleri ile kas gücü PT'larının tümünde anlamlı farklılık vardı. (p<0.01) Kontrol grubu hasta grubundan daha fazla ve daha hızlı yürüyordu. Hasta grubunda sağ ve sol hemiparetikler arasındaki ilişkiye baktığımızda; yürüme testleri, her iki açısal hızdaki kas gücü PT'ları, BBS ve TKT skorları her ikisinde de birbiriyle benzerdi. (p>0.05) Hasta grubunda TKT ile 20 m YT, 6 dk YT ve MTY arasında orta, ZAKYT arasında yüksek ilişkili korelasyon mevcuttu. BBS ve RMA ile ise tüm yürüme testleri arasında yüksek ilişkili korelasyon mevcuttu. Yürüme testleri ile izokinetik ölçümleri karşılaştırdığımızda hem 60º/sn hem de 120º/sn açısal hızdaki kas güçlerinin PT'larından sadece ayak bileği plantar fleksiyon PT'ları ile tüm yürüme testleri arasında çok zayıf ilişkili diğer PT'lar ile zayıf-orta ilişkili korelasyon mevcuttu. BBS, RMA, TKT ile kas güçlerini karşılaştırdığımızda; testlerle sadece ayak bileği plantar fleksörlerinin PT'ları arasında çok zayıf ilişkili, diğer PT'larla orta-zayıf ilişkili korelasyon mevcuttuSonuç: Bu çalışmanın sonucunda, inmeli hastalarda yürüme fonksiyonu ve dengenin sağlıklı kontrollere göre daha kötü düzeyde olduğu saptadık. Bu hastaların yürüme fonksiyonunu iyileştirmek için rehabilitasyon programına mutlaka izokinetik dinamometre veya konvansiyonel yöntemlerle güçlendirme egzersizleri eklenmesi gerekmektedir. Yine hastanın dengesini geliştirecek egzersizler de rehabilitasyon programında yer almalıdır.

Abstract:
Aim: In this clinical trial, we aimed to make isokinetic analysis of muscle strength of trunk, knee and ankle joints on the patients with chronic hemiparesis after stroke to find out the relationship between walking, balance and body control parameters and how the walking ability is affected according to healthy control groups in hemiparesic patientsMaterials and methods: This trial was organised at Selcuk University Faculty of Medicine, Department of Physical Medicine and Rehabilitation with the ethical assize numbered 2008/029. We did this trial on 70 hemiparetic patients (34 women, 36 men) with 20 healthy volunteer people (10 women, 10 men). To measure the balance we used Berg balance scale (BBS), to assess body control we used trunk control test (TCT) and to assess mobility we used Rivermead motor assessment (RMA) tests. Patients and healthy controls? walking assessed by 20 min. walking test, 6 min walking test, stair climbing test (SCT) and time up and go tests (TUG). To measure maximum peak torques (PT) of knee, body and ankle muscle strength we used software based isokinetic test and exercise system (Biodex System 3 Pro, USA). Isokinetic measurements were made with 60º/min and 120º/min angular velocities under consantric-consantric modResults: Gender and age of both groups were similar. 38 (54.3%) of patients were left and 32 (45.7%) were right hemiparetic. Significant difference was found in all walk test and muscle strength tests between patients and control group (p<0.01). Control group walked more and faster compared to patients group. In comparison between right and left hemiparetic patients' walk tests, both angular velocity muscle strength PTs, BBS and TCT scores were same (p>0.05). Correlation was present between TCT and 20m WT, 6m WT and SCT were mean and between TUG were high in patients group. High correlation was present between BBS and RMA and all walk tests. When walk tests and isokinetic measurements were compared the following were found: weak-middle relation was found between all walk tests and all 60º/sec and 120º/sec angular velocity's muscles strength PTs, except ankle plantar flexion PTs where very weak relation was observed. When BBS, RMA, TCT were compared to muscle strength, very weak relation was present only in ankle plantar flexion PTs, weak-middle relation was present in all other testsConclusion: At the end of this clinical trial we determined that walking and balance function were at worse levels than in healthy group. To improve walking function in these patients isokinetic dynamometer exercises or strengthening by use of conventional methods must be added to their physiotherapy programme. Also balance improving exercises must be included in physiotherapy programme.