Tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri altında bulunan bireylerin aile yapıları ve algılanan sosyal destek düzeyleri arasındaki ilişki
Relationship between family structure and perceived social support levels of individuals enforced for treatment and probation order
Yazar: NÜKTE ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. SEMA BUZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Aile yapısı = Family structure ; Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Denetimli serbestlik sistemi = Probation system ; Sosyal destek = Social support

Özet:
Bu araştırma, bireylerin aile yapıları ve algılanan sosyal destek düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, Karşıyaka Denetimli Serbestlik Müdürlüğü'nde 305 yetişkin birey ile ilişkisel araştırma modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, araştırmacı tarafından birey bilgi formu oluşturulmuş ve ölçme aracı olarak Aile Yapısı Değerlendirme Aracı (AYDA) ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (MSPSS) kullanılmıştır. İstatistiksel analiz, normal dağılım gösteren verilerde Pearson Momentler Çarpımı Korelasyonu, normal dağılım göstermeyen verilerde ise Kruskal Wallis Testi ve Mann Whitney U Testi ile yapılmıştır. Elde edilen tüm sonuçlar için anlamlılık değeri p<0.05 olduğu durumlar, istatistiksel olarak anlamlı olarak kabul edilmiştir.Araştırma sonuçlarına göre, örneklem grubunun çoğunluğunun genç yetişkinlik döneminde bulunduğu, eğitim seviyelerinin düşük ve bekâr olduğu; çocuk sahibi olmadığı, evli olanlarının eşlerinin eğitim seviyesinin düşük olduğu; gelir getirici bir işte çalıştığı, düşük gelire sahip olduğu, geçimini kendi geliri ile sağladığı, geçim durumunu normal olarak değerlendirdiği; ebeveynlerinin evli olduğu, eğitim seviyelerinin düşük olduğu, kardeşinin bulunduğu ve çekirdek aile yapısına sahip olduğu; ebeveynleri tarafından demokratik-ilgili tutum ile yetiştirildiği, aile içinde şiddete maruz kalmadığı, şiddet gören bireylerin yarısının fiziksel şiddete maruz kaldığı; sabıkasız olduğu, sabıkalı aile üyesine sahip olmadığı ancak sabıkalı arkadaşa sahip olduğu; esrar kullanımı nedeniyle tedbir altına alındığı, arkadaş ortamı ve olumsuz sosyal çevre nedeniyle madde kullanmaya başladığı, ailesinde madde kullanan birey olmadığı ancak arkadaşları arasında madde kullanımının yaygın olduğu ve bir yıldan az süre ile madde kullandığı belirtilebilir.Elde edilen sonuçlara göre, bireylerin aile yapıları ile algılanan sosyal destek düzeyleri arasında anlamlı pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Bireylerin aile yapıları ve algılanan sosyal destek düzeylerinin eğitim ve gelir durumuna, geçim düzeyine, ebeveynlerinin yaşam biçimine, aile tipine, aile içinde şiddet görme durumu ve ebeveyn yetiştirme tutumuna, sabıka durumuna, sabıkalı arkadaş/aile üyesine sahip olma, madde kullanımı olan arkadaş/aile üyesine sahip olma ve rehberlik faaliyetlerinin motivasyonunu arttırma durumuna göre farklılaştığı; yaşına, medeni, tedbir süresi içinde herhangi bir destek alma, rehberlik faaliyeti kapsamında grup çalışmasına katılma, aile bireyleri ile görüşme yapılma durumuna göre farklılaşmadığı bulunmuştur.Araştırma, bireylerin sosyal destek algısının yükseltilmesinde, sosyal destek sistemi olarak ailenin tedbir sürecinde işlevselliğinin ve bireylere sunulan hizmet kalitesinin arttırılmasında genel politika ve yasal düzenlemeler, tedbir süreci ve sosyal hizmet müdahalelerine yönelik önerilerle sonlandırılmıştır.

Abstract:
This research was prepared to set the relationship between family structure and perceived social support levels of ındividuals . Research was done by using associational research model on 305 individuals under the control of Karşıyaka Probation Office. A questionnaire was prepared by researcher and Family Structure Assessment Device (AYDA) and Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS) were used for the measurement. Statistical analysis was performed with Pearson Correlation Coefficient in variables with normal distribution and Kruskal Wallis test and Mann Whitney U test were used in variables with abnormal distribution. All results were evaluated as statistically significant for cases of p<0.05.According to the results, it can be concluded that the most of sample group is in young adulthood, has low education level, is unmarried, has not children, their spouses? have low education level, has a job, has low income, meets their own subsistence, evaluates the normal subsistence level, their parents are married, their mothers and fathers have low educational level, has sister/brother, has a nuclear family, is grown democratically-related attitudes by parents, does not exposed to violence within the family, has clean sheet, hasn?t got a family member but also friend who has a criminal record, is under probation due to use of cannabis, use substance because of friend and social environment, hasn?t got a family member but also friend who is substance user and has been substance user for less than one year.According to the results, a significant positive relationship was found between the family structures? and perceived social support levels? of individuals. It has been concluded that the family structure and perceived social support levels of individuals vary according to educational and income status, income level, parents' way of life, the type of family, the parental rearing attitudes, the violence in family, criminal status, having a rogue friend / family member, having a substance abuser as friend / family member and status of guidance activities as enhancing motivation; but do not vary according to age, marital status, the received support in probation process, status of participating in group work and made interviews with family members during the guidance activities.The research concluded with suggestions about the general policy and legal regulations, process of treatment and probation order and social work intervention for increasing the perceived social support levels of individuals, enhancing the family functioning as a social support system and enhancing the quality of services provided those.