Sinemadaki heterotopik mekanların mimarlık açısından okunması
Reading heterotopic space in cinema in terms of architecture
Yazar: AYŞE ASENA ARAS
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ADNAN AKSU
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Bu tez Foucault'nun heterotopya kavramının, sinema mekanı kurgusu üzerinden mimari mekanla kurduğu ilişkileri incelemiştir. Heterotopya genel anlamda ötekiliğin mekanı olarak literatürde yer edinmekle birlikte mimarlığın dışında sinema, sanat, tasarım, felsefe, sosyoloji ve siyaset gibi alanlarda da konu edinilen bir kavram olmuştur. Heterotopya kavramının sinema ve mimarlıkla olan ilişkisi değerlendirilirken yeni bir mekan tanımı yapılabilir mi sorusuyla beraber bu kavramın tasarıma katkılarının tartışılması, sinema üzerinden ortaya konulmuştur. Çalışma kapsamında literatürdeki heterotopya kavramı araştırılıp tartışılarak kuramsal çerçeve oluşturulmuştur. Sinemadaki heterotopik mekan oluşumları sinematografik tekniklerle incelenmiş ve heterotopik mekanların mimari anlamda kurabileceği ilişkiler tartışılmıştır. Bu tezin önemli araçlarından biri olan mekan, bizi kapsayan, dönüştüren yaşayan bir olgudur. Mimarlık mekanlar üretir, tüketir, yıkar, dönüştürür, tanımlar, sinema da benzer şekilde mekanlar üreterek onları bir araya getirip iki boyutlu perdeye çeşitli üç boyutlu mekanlar sunmaktadır. Mimarlık ve sinema ilişkisi çerçevesine yerleştirilen heterotopya olgusundan yola çıkarak sinemada heterotopik mekanların nasıl oluşturulduğu sinema filmleri üzerinden incelenmiştir. Bu bağlamda sinemada incelenen heterotopik mekanların mimarlıkla kurabileceği ilişkileri ele almıştır.

Abstract:
This thesis examines the relationship between Foucault's concept of heterotopia and architectural space. Although heterotopia has generally taken place in the literature as the place of otherness, it has also been a concept that has taken place in the fields of cinema, art, design, philosophy, sociology and politics. While evaluating the relationship between the concept of heterotopia and cinema and architecture, with the question of whether a new space definition can be made, it is aimed to discuss the contributions of this concept to the design through cinema. Within the scope of the study, the concept of heterotopia in the literature is explored and discussed. Heterotopic space formation in cinema has been investigated with cinematographic techniques and the relationships that heterotopic spaces can establish in architectural sense have been discussed. The space, which is one of the important tools of this thesis, is a phenomenon that covers, transforms and lives us. Architecture produces, consumes, washes, transforms, defines, the cinema also produces spaces in a similar way, bringing them together and offering various three-dimensional spaces to the two-dimensional curtain. From the perspective of heterotopia placed within the framework of the relation between architecture and cinema, how to create heterotopic spaces in cinema is examined through cinema films. In this context, this thesis deals with the relationships that the heterotopic spaces studied in cinema can establish with architecture.