Halka açılmanın anonim şirketlerin finansal yapısı üzerindeki etkileri
The Effects of going public on the financial structure of joint stock corporations
Yazar: ABDULKADİR ALBEZ
Danışman: Y.DOÇ.DR. O. BERNA İPEKTEN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Anonim şirketler = Joint stock companies ; Finansal yapı = Financial structure ; Halka açılma = Public offering ; Menkul kıymetler borsası = Stock exchange ; Sermaye piyasası = Capital market ; İMKB = İstanbul Stock Exchange ; İşletmeler = Businesses

Özet:
VII ÖZET DOKTORA TEZİ HALKA AÇILMANIN ANONİM ŞİRKETLERİN FİNANSAL YAPISI ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Abdulkadir ALBEZ Danışman: Yrd.Doç.Dr.O.Berna İPEKTEN 2003 -SAYFA: 187 Jüri : Yrd.Doç.Dr.O.Berna İPEKTEN Prof.Dr.R.Metin TÜRKO Yrd.Doç.Dr.Hayati AKSU Prof.Dr. Yunus KİSHALI Prof.Dr.Reşat KARCIOĞLU Günümüzde, gelişmiş ülkelerin öncülük yaptığı ve gelişmekte olan ülkelerin de gecikmeli olarak izlediği, küreselleşme denilen, ülkeler arası sınırların kaldırılması anlayışına dayanan yeni bir ekonomik düzenle karşı karşıya bulunulmaktadır. Bu yeni düzen içinde finansal piyasalar yeniden yapılanmakta ve sermaye piyasaları ön plana çıkmaktadır. Yeni ekonomik düzende rekabet gücü yüksek, teknolojiye ayak uydurabilen, finansal yapısı güçlü firmalara ihtiyaç duyan ülkemiz de sermaye piyasalarına gereken önemi vermek zorundadır. Sermaye piyasasına hareket kazandırabilecek yaklaşık yirmibeş bin anonim şirketin olduğu ülkemizde, söz konusu şirketleri halka açılmaya teşvik etmek en önemli sorunlardan biridir. Dolayısıyla bu çalışmada, Türkiye'de sermaye piyasalarının gelişmesine önemli katkılar sağlayacağı düşünülen halka açılma olgusu ve yöntemleri, çeşitli yönleriyle incelenmiş ve firmaların finansal yapılarına etkileri saptanmaya çalışılmıştır. Bu amaçla, 1998 yılında halka açılmış 7 firma örnek alınarak finansal yapı analizlerine tabi tutulmuştur. Analizde; oran analizi, yatay (trend) analizi, büyüme oranları analizi gibi temel analiz yöntemleri ile çok boyutlu istatistik yöntemleri gibi teknik analiz yöntemleri kullanılmıştır. Çalışma, 1998 yılı öncesi 3 yıl, sonrası 3 yıl olmak üzere toplam 7 yıllık dönemi kapsamaktadır. Analizlerden elde edilen bulgular, halka açılmanın firmaların finansal yapılarına olumlu katkı yapması beklentisinin aksi yönünde olmuştur. Bu durumu iki nedene bağlamak gerekmektedir. Birincisi çalışmanın yapıldığı 1995-2001 yıllan arası özellikle 1998 yılından sonraki dönem firmaların Türkiye'de yaşanan makroekonomik şoklardan oldukça fazla etkilenmesidir. İkincisi ise menkul kıymetler borsasının yeterince gelişmemiş olmasıdır. Sonuç olarak, sermaye piyasasının gelişmesi, çok sayıda firmanın menkul kıymetler borsasına girmesi ile sağlanacaktır. Bu durumun gerçekleşebilmesi için ekonomik ve politik istikrarın sağlanması gerekmektedir.

Abstract:
VIII ABSTRACT Ph.D.THESIS THE EFFECTS OF GOING PUBLIC ON THE FINANCIAL STRUCTURE OF JOINT STOCK CORPORATIONS Abdulkadir ALBEZ Supervisor: Assist.Prof.Dr.O.Berna İPEKTEN 2003 -PAGE: 187 Jury : Assist.Prof.Dr.O.Berna İPEKTEN Prof.Dr.R.Metin TÜRKO Assist.Prof.Dr.Hayati AKSU Prof.Dr.Yunus KİSHALI Prof.Dr.Reşat KARCIO?LU Currently there is a new economic trend, called globalization, depending on the idea of abolishment of the boundaries between countries, pioneered by the developed countries and followed by the developing countries with a little delay. In this trend, financial markets are restructured and capital markets take the first place. In this new trend, our country in need of companies with a powerful financial structure, compatible with technology and having a highly competitive strength should give the necessary importance to capital markets. In our country where there are about twenty five thousand companies which can propel the capital market, encouragement of the above mentioned companies to public offerings is one of the most important problems. From this context the effects of public offerings concept and methods believed to contribute highly to the development of capital markets in Turkey were studied from various aspects and their effects on the financial structure of the companies were tried to be determined. For this purpose 7 companies publicized in 1998 were taken as samples and they were subjected to financial structure analysis. The basic analyzing methods like ratio analysis, trend analsis, growth ratio analysis and technical analysis like multi dimensional statistics methods were used. The study comprises of 7 years, three of which before 1998 and three of which after 1998. The findings obtained from analysis were opposite to that of the expectation that public offerings would contribute positively to the financial structure of the companies. This situation is related to two reasons; firstly, the companies were highly affected from the macroeconomic crisis experienced in Turkey between the years 1995-2001 and especially the period after 1998 at which this study was conducted, and secondly, the insufficient development of stock exchange market. As a result, the development of capital market can be realized through inclusion of a lot of companies in the stock exchange market. To realize this situation is due to economic and politicial stability.