Metabolik sendrom tanısı alan kadınların vücut kompozisyonları ve beslenme durumlarının değerlendirilmesi
Assesment of nutritional status and body composition of women who were diagnosed by metabolic syndrome
Yazar: ÖZGE GEMİLİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. EMİNE YILDIZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Abdomen = Abdomen ; Adipoz doku = Adipose tissue ; Beslenme = Nutrition ; Metabolik hastalıklar = Metabolic diseases ; Metabolizma = Metabolism ; Obezite = Obesity ; Vücut bileşimi = Body composition ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Bu çalışma Özel IMC Hastanesi Dahiliye Polikliniğine başvuran, metabolik sendrom tanısı alan farklı beden kütle indekslerine sahip (15 hafif şişman, 35 şişman ) 19-45 yaş arası kadınların antropometrik ölçümleri, vücut kompozisyonları ve beslenme alışkanlıkları açısından farklılıklarını belirlemek ve diyetle alınan besin ögeleriyle biyokimyasal parametreleri arasındaki ilişkileri saptamak amacıyla yapılmıştır. Bireylerin genel özellikleri, beslenme alışkanlıkları, 3 günlük besin tüketim ve fiziksel aktivite kayıtları araştırmacı tarafından oluşturulan anket formunda sorgulanmıştır. Ayrıca bireylerin antropometrik ölçümleri alınmış ve biyokimyasal analizleri yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda şişman kadınların vücut ağırlığı, BKİ, bel çevresi, kalça çevresi, vücut yağ kütlesi miktarı ve oranı, yağsız vücut kütlesi miktarı ve oranı, vücut su miktarı ve oranı ortalamalarının hafif şişman kadınlara göre anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur. (p<0.05). Bireylerin fiziksel aktivite düzeyleri incelendiğinde, hafif şişman ve şişman bireylerin fiziksel aktivite düzeyleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı fark bulunmamıştır (p>0.05). Şişman kadınların HDL kolesterol değerleri hafif şişman kadınlara göre anlamlı derecede düşük; açlık plazma insülin ve HOMA-IR ortalamalarının anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur. (p<0.05). Hafif şişman ve şişman kadınların diyetle enerji, protein, yağ, posa, vitamin ve mineral alımları açısından gruplar arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Bireylerin diyetle aldıkları enerji ve besin ögelerinin önerilen düzeye göre karşılanma yüzdeleri ortalamaları incelendiğinde gruplar arasında anlamlı bir fark olmadığı bulunmuştur (p>0.05). Bireylerin BKİ ve bel çevresi ölçümleriyle biyokimyasal bulguları ve kan basınçları arasındaki ilişki incelendiğinde bireylerin beden kütle indeksleriyle açlık plazma insülin, HOMA-IR ve diastolik kan basıncı arasında istatistiksel açıdan anlamlı pozitif, HDL kolesterol ile anlamlı negatif bir ilişki bulunmuştur (p<0.05). Bireylerin bel çevreleriyle AST, ürik asit, CRP, sistolik, diastolik kan basınçları arasında istatistiksel açıdan anlamlı pozitif bir ilişki bulunmuştur (p<0.05). Metabolik sendromlu bireylerde tıbbi tedavinin yanı sıra bireylere sağlıklı beslenme alışkanlıklarının kazandırılması ve fiziksel aktivitenin arttırılmasına yönelik yaşam tarzı değişiklikleri hastalığın önlenmesi açısından oldukça önemlidir.Anahtar kelimeler: Metabolik sendrom, beslenme, insülin direnci, abdominal obezite

Abstract:
This study was conducted on women between the ages of 19-45 and having different body mass indexes (15 overweight, 35 obese) and diagnosed with metabolic syndrome at Internal Medicine Clinic of IMC Private Hospital. The aim of this study was to determine the differences in dietary habits, anthropometric measurements and body compositions and assess the relationship between dietary intake of food items and biochemical parameters of women having metabolic syndrome. Individuals? general characteristics, eating habits, a 24-hour food consumption and physical activity records were recorded in the form of a questionnaire prepared by the researcher and also anthropometric measurements and biochemical analysis were taken from individuals. As a result of the study; means of body weight, BMI, waist circumference, hip circumference, body fat mass and percentage of the amount, the amount and ratio of lean body mass, body water volume and rate were found to be significantly higher in obese women than overweight women (p<0.05). No statistically difference was found between the levels of physical activity of overweight and obese women (p>0.05). HDL cholesterol levels of obese women was found significantly lower, but fasting plasma insulin and HOMA-IR' means were found significantly higher than overweight women (p<0.05). No statistically difference was found between dietary energy, protein, fat, fiber, vitamins and mineral intakes of overweight and obese women (p>0.05). No statistically difference was found between means of dietary energy and nutrients' percentages of compensation according to Recommended Dietary Allowance between overweight and obese women (p>0.05). A positive correlation was found between BMI and fasting plasma insulin HOMA-IR and diastolic blood pressure and also negative correlation was found between (HDL cholesterol and BMI (p<0.05). Statistically significant positive relationship was found between waist circumferences of individuals and AST, uric acid, CRP levels and sistolic-diastolic blood pressures (p<0.05). Gaining healthy eating habits and physical activity to individuals, as well as, medical therapy in patients with metabolic syndrome is important for the improvement of lifestyle changes in terms of disease prevention.Key words: Metabolic syndrome, nutrition, insulin resistance, abdominal obesity