Teknoloji desteği ile dönüşüm geometrisi öğretiminin matematik öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimine katkısı
Contributions of technology assisted teaching of transformation geometry to critical thinking dispositions of prospective mathematics teachers
Yazar: SERKAN GÜRSAN
Danışman: DOÇ. DR. M. SEDEN TAPAN BROUTIN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Dönüşüm geometrisi = Transformation geometry ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; GeoGebra = GeoGebra ; Geometri = Geometry ; Geometri öğretimi = Geometry teaching ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching

Özet:
Bu araştırmada, Facione (1990) tarafından belirlenen eleştirel düşünme becerilerinin gelişimine katkı sağlayabilmek için tasarlanan teknoloji destekli öğretim modeli uygulamalarının, ilköğretim matematik öğretmeni adaylarının eleştirel düşünme becerilerine ve eğilimlerine olan katkısı incelenmiştir. Öğretim modeli uygulamaları, ortaöğretim matematik dersi öğretim programında yer alan dönüşüm geometrisi kazanımlarına yönelik tasarlanmıştır. Öğretim modelinde teknoloji desteği GeoGebra programı ile sağlanmıştır. Araştırmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırma ağırlıklı olarak nitel temelli olup nitel verileri desteklemek için nicel veriler kullanılmıştır. Araştırma, 2019-2020 eğitim-öğretim yılı güz döneminde, Marmara Bölgesindeki bir devlet üniversitesinin Eğitim Fakültesi İlköğretim Matematik Öğretmenliği 4. sınıf 56 öğretmen adayı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemi uygun örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir.
Araştırmanın nicel boyutunda ön test ve son test olarak Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise tasarlanan ders planları, öğretmen adaylarının ders günlükleri, video görüntü kayıtları, değerlendirme soruları ve yarı yapılandırılmış görüşme soruları kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde IBM SPSS 22 paket programı kullanılmıştır. Aynı veri grubuna yapılan ölçüm söz konusu olduğundan, bağımlı örneklemler için t testi uygulanarak istatistiksel anlamda bir fark olup olmadığına bakılmıştır. Araştırmanın nitel analizi, ders planları oluşturan çalışma kâğıtlarından, ders günlüklerinden, video görüntü kayıtlarından, değerlendirme sorularından ve görüşme sorularından elde edilen veriler ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bu veriler içerik analizi ve betimsel analiz ile yorumlanmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre, tasarlanan teknoloji destekli öğretim modeli, eleştirel düşünme eğilimi ölçeğinden elde edilen bulgulara göre, ön test ile son test verileri arasında anlamlı bir fark olduğu, yani tasarlanan dönüşüm geometrisi dersinin öğrencilerin eleştirel düşünme eğilimlerinin gelişimine istatistiksel anlamda katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan gözlemler ve günlük bulgularıyla tutarlı olarak, tasarlanan ders planları çalışma kâğıtlarında yer alan öğretmen adayları cevap bulguları ve video kayıt verilerinden elde edilen ders içi öğretmen adayları diyalog bulguları açısından değerlendirildiğinde, ders planlarının öğretmen adaylarının eleştirel düşünme becerilerini kullanmaya yönelik faaliyetler içerdiği sonucuna ulaşılmıştır. Bu veriler doğrultusunda, tasarlanan öğretim modeli öğrencilerin eleştirel düşünme becerileri gelişimine katkı sağladığı söylenebilir.

Abstract:
In this study, the contribution of technology-supported teaching model applications designed to contribute to the development of critical thinking skills determined by Facione (1990) on the critical thinking skills and dispositions of pre-service mathematics teachers was examined. Instructional model applications are designed for the transformation geometry acquisitions in the secondary school mathematics curriculum. Technology support in the teaching model was provided by the GeoGebra program. The mixed research method was used in the study. The research is predominantly qualitative, and quantitative data were used to support qualitative data. The research was conducted with 56 teacher candidates from the Faculty of Education, Primary Mathematics Education, 4th grade, of a state university in the Marmara Region in the fall semester of the 2019-2020 academic year. The sample of the 
study was determined with the appropriate sampling method.
In the quantitative dimension of the study, the Critical Thinking Disposition Scale was used as a pre-test and a post-test. In the qualitative dimension of the study, designed lesson plans, teacher candidates' lecture diaries, video footage, evaluation questions and semi-structured interview questions were used. IBM SPSS 22 package program was used in the analysis of quantitative data. Since the measurement made to the same data group is concerned, the t test was applied for dependent samples to see if there is a statistical difference. The qualitative analysis of the research was carried out with the data obtained from the worksheets that form the lesson plans, lecture diaries, video footage, evaluation questions and interview questions. These data obtained were interpreted with content analysis and descriptive analysis.
According to the results of the research; According to the findings obtained from the designed teaching model, the critical thinking disposition scale, it was concluded that there was a significant difference between the pre-test data and the post-test data, that is, the designed transformation geometry course contributed statistically to the development of students' critical thinking dispositions. (p <0.05) The designed lesson plans were evaluated in terms of the teacher candidates' response findings on the worksheets and the dialogue findings of the in-class teacher candidates obtained from the video recording data. Consistent with observations and daily findings, it was concluded that the lesson plans included activities aimed at using the critical thinking skills of the teacher candidates. In line with these data, it can be said that the designed teaching model contributes to the development of students' critical thinking skills.