Işınlanmış sıçan larenksi mukozasında melatoninin radyoprotektif ve anti-inflamatuar etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the radioprotective and anti-inflammatory effects of melatonin on irradiated larynx mucosa
Yazar: PERÇİN SERHAT YERGİN
Danışman: PROF. DR. SEMA ZER TOROS ; DR. LÜTFÜ ŞENELDİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / Kulak Burun Boğaz ve Baş-Boyun Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Larinks = Larynx ; Melatonin = Melatonin ; Radyoterapi = Radiotherapy ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, melatoninin baş boyun radyoterapisine ikincil oluşan inflamatuar yanıt üzerindeki etkisini incelemektir. Bu amaçla radyoterapi öncesi ve sonrası kullanılan sistemik melatoninin, ışınlanmış sıçan larenks mukozasında erken dönemde oluşan histopatolojik ve serum sitokin seviyeleri üzerindeki etkilerinin incelenmesi planlanmıştır.

Metod: Sıçanlar; kontrol, sadece melatonin, ışınlamadan 15 dakika önce melatonin, ışınlamadan 15 dakika sonra melatonin ve sadece ışınlananlar olarak beş gruba ayrıldı. Tek fraksiyon 18 Gy dozunda ışınlandıktan 10 gün sonra kan örneği alınıp larenks eksizyonu yapıldı. Serumda ELISA yöntemi ile proinflamatuar (IL-1ß, IL-6) ve antinflamatuar (IL-10) sitokinler ölçüldü. Işık mikroskopu ile larenks dokusunda ödem, vasküler dilatasyon, inflamasyon, silier kayıp ve psödostratifikasyon parametreleri değerlendirildi.

Bulgular: Radyoterapi alan grubun skorları radyoterapi ve melatonin alan deneklerin skorları ile karşılaştırıldığında, psödostratifikasyon ve vasküler dilatasyon dışında histolojik bütün parametrelerde anlamlı düzeyde yüksek izlenmiştir. Vasküler dilatasyon skorları istatistiksel olarak anlamlı olmamakla birlikte dikkat çekici düzeyde yüksek saptanmıştır. Psödostratifikasyon skorlarında anlamlı fark saptanmamıştır. Serum sitokin düzeylerinde de gruplar arası anlamlı farklılık izlenmemiştir.

Sonuç: Mevcut sonuçlar melatoninin, radyasyon bağlantılı larenks hasarını, erken evrede histopatolojik olarak azalttığını göstermektedir. Melatonin, baş ve boyun bölgesi ışınlamalarında, larenks dokusunda anti-inflamatuar özellikleri sayesinde erken dönem yan etkilerin oluşmasını önleyen, sitoprotektif etkileri bulunan, diğer radyoprotektif ajanlara göre toksisitesi oldukça düşük olan, potansiyel bir adjuvan tedavi ajanı olarak dikkatleri çekmektedir.

Abstract:
Objective: The aim of this study is to examine the effect of melatonin on the inflammatory response secondary to head and neck radiotherapy. For this purpose, it was planned to examine the effects of systemic melatonin usage before and after radiotherapy on serum cytokine levels and histopathological findings in the irradiated rat laryngeal mucosa.

Method: Rats were divided into five groups as control, melatonin only, melatonin 15 minutes before irradiation, melatonin 15 minutes after irradiation, and irradiated only. 10 days after a single fraction of 18 Gy dose irradiation, blood sample was taken and laryngeal excision was performed. Proinflammatory (IL-1ß, IL-6) and anti-inflammatory (IL-10) cytokines were measured in serum by ELISA method. Edema, vascular dilatation, inflammation, ciliary loss and pseudostratification parameters in the larynx tissue were evaluated by light microscope.

Results: When the scores of the radiotherapy group were compared with the scores of the subjects receiving radiotherapy and melatonin, all histological parameters were significantly higher except pseudostratification and vascular dilatation. Vascular dilatation scores were found to be remarkably high, although not statistically significant. There was no significant difference in pseudostratification scores. There was no significant difference between the groups in serum cytokine levels.

Conclusion: Current results show that melatonin reduces radiation-induced laryngeal injury histopathologically at an early stage. Melatonin attracts attention as a potential adjuvant therapy agent that prevents the occurrence of early side effects on the larynx tissue in head and neck area irradiation, thanks to its anti-inflammatory properties, has cytoprotective effects, and has a very low toxicity compared to other radioprotective agents.