Anestezi doktorlarının ikincil mağdur deneyimi ve destek kaynaklarının kalitesinin değerlendirilmesi
Anesthesiologists' experience of secondary victimization and assessment of the quality of support resources
Yazar: FERİDE GÜLŞEN
Danışman: PROF. DR. FARUK ÇİÇEKCİ
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Anesteziyoloji = Anesthesiology ; Mağdur = Wronged ; Tıbbi hatalar = Medical errors

Özet:
Giriş: Ülkemizde anestezi doktorlarına yönelik böyle bir çalışma olmadığı için anestezi doktorlarının ikincil mağdur deneyimlerine ek olarak ikincil mağdur deneyimi ve destek aracı (T-svest) ile ilgili bilgi ve görüşlerini değerlendirmek amacıyla planlandı.
Gereç ve yöntem: Etik kurul onayı sonrası erişilebilen 206 anestezi hekimi tarafından anket çalışmamıza katılım sağlandı. Çalışmanın verileri; sosyo-demografik anket formu ve ikincil mağdur deneyimi ve destek aracı Türkçe versiyonu (T-svest) ile toplandı. Verilerin toplanması çevrimiçi anket şeklinde yapıldı. İstatistiksel analiz, SPSS 28.0.1 yazılım kullanılarak yapıldı. 0,05'ten küçük p değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Çalışma 200 katılımcı ile tamamlandı. Medeni hal, yaş, çalışılan kurum, unvan, görev süresi, 'ikincil mağdur' olgusunu duyup duymamak arasında farkındalık puanı ve memnuniyet puanı açısından anlamlı farklılık görülmedi. Kadın katılımcıların hem farkındalık puanı (94.38±10.78'e karşı 89.98±13.69, p=0.012) hem de memnuniyet puanı (26.16±5.68'e karşı 24.06±5.48, p=0.009) erkek katılımcılardan anlamlı şekilde yüksek bulundu. Ölçekler arası ilişkiye bakıldığında kişilerin farkındalık düzeyi arttıkça memnuniyet düzeyinin de anlamlı şekilde artış gösterdiği saptandı (Pearson r=0.211, p=0.003).
Sonuç: Ankete 200 Anestezi hekimi katıldı ve anketi tamamladı. Cevaplayanların 113'ü (%56,5) kadın, 87'si (%43,5) erkekti. Yanıt verenlerin %80,5'i ikinci mağdur olayını hiç duymamıştı.
Bu çalışma, Türkiye'de Anestezi hekimleri arasında ikincil mağdur deneyimi ve destek kaynaklarının kalitesinin değerlendirildiği ilk çalışmadır.
Bu çalışmada Anesteziyoloji ve Reanimasyon kliniklerinde öğretim görevlisi, uzman doktor, araştırma görevlisi olarak çalışan kadın hekimlerin farkındalık puanı erkek hekimlerle karşılaştırıldığında anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Bunun sebebi kadın hekimlerin istenmeyen tıbbi hata sonrasında duygusal geri dönüşlerinin daha yüksek olasılıkta olduğunu düşünülmektedir.
Bunun yanı sıra kadın hekimlerin istenmeyen tıbbi hata sonrası kurumlarından gördükleri destek ikincil kurban konusundaki farkındalıklarının yüksek olması sebebiyle memnuniyetlerini de artırmıştır.
İkinci mağdur olgusu ve kapsamı hastane kültürüne ve ülkelere göre farklılık gösterebilmektedir. Bu nedenle sağlık kurumlarının ikinci mağdur olgusunun yaygınlığını tespit edebilmesi ve çalışanlarına bu deneyim konusunda destek sunabilmesi önemlidir.
Hasta bakımında hatalar ve olaylar çoğu zaman kaçınılmazdır; bu nedenle Anestezi hekimlerinin algılarının değerlendirilmesi, destek kaynaklarının iyileştirilmesine yönelik rehberlik sağlayabilir. T-SVEST, ikinci mağdur deneyiminin getirdiği yükü göstermenin yanı sıra, Anestezi hekimlerinin kurumsal düzeyde desteğe ihtiyaç duyduğunu göstermeye de yardımcı olabilir. Sağlık hizmeti liderleri, ikinci mağdurların performansını takip ederek ikincil mağdurlara yönelik destek kaynaklarını uygulamaya odaklanmalıdır; bu anket, bu olgu hakkında doğru bilgi edinmenin ilk adımı olabilir.

Anahtar Kelimeler: İkincil kurban, SVEST ölçeği, Anestezi Uzmanı

Abstract:
Introduction: Since there is no such study for anesthesiologists in our country, it was planned to evaluate the knowledge and opinions of anesthesiologists about the secondary victim experience and support tool (T-svest) in addition to their secondary victim experience.
Materials and methods: After ethics committee approval, 206 anesthesiologists participated in our survey study. Data were collected using a socio-demographic questionnaire and the Turkish version of the secondary victimization experience and support tool (T-svest). Data collection was done as an online survey. Statistical analysis was performed using SPSS 28.0.1 software. A p value less than 0.05 was considered statistically significant.
Results: The study was completed with 200 participants. There was no significant difference between marital status, age, institution, title, tenure, and whether or not they had heard of the phenomenon of 'secondary victimization' in terms of awareness score and satisfaction score. Both awareness score (94.38±10.78 vs. 89.98±13.69, p=0.012) and satisfaction score (26.16±5.68 vs. 24.06±5.48, p=0.009) of female participants were significantly higher than male participants. When the relationship between the scales was analyzed, it was found that as the level of awareness increased, the level of satisfaction also increased significantly (Pearson r=0.211, p=0.003).
Conclusion: Two hundred anesthesiologists participated in the survey and completed it. Of the respondents, 113 (56.5%) were female, and 87 (43.5%) were male. Eighty percent (80.5%) of the participants had never heard of a second victim event.
This is the first study to assess the experience of secondary victimization and the quality of support resources among anesthesiologists in Turkey.
In this study, awareness scores of female physicians working as faculty members, specialist doctors, and research assistants in Anesthesiology and Reanimation clinics were found to be significantly higher compared to male physicians. The reason for this is believed to be that female physicians are more likely to experience emotional feedback after medical errors.
In addition, the high awareness of female physicians regarding secondary victimization from their institutions following medical errors has also increased their satisfaction.
The second victim phenomenon and its scope can vary depending on hospital culture and countries. Therefore, it is crucial for healthcare institutions to assess the prevalence of the second victim phenomenon and provide support to their employees regarding this experience.
In healthcare, errors and incidents are often inevitable. Therefore, evaluating the perceptions of anesthesia physicians can provide guidance for improving support resources. The T-SVEST (Trauma Symptoms in Victims of Eventual Stress) can help demonstrate the burden of the second victim experience and highlight the need for organizational support among anesthesia physicians. Healthcare leaders should focus on implementing support resources for second victims by monitoring their performance. This survey could serve as the initial step in gaining accurate information about this phenomenon

                        Keywords: Secondary victim, SVEST scale, Anesthesiologist