Sicill-i Ahval defterlerine göre Osmanlı Devletinde görev yapan Bilecikli devlet adamları
Bilecik statesmen who served in the Ottoman State according to the Sicill-i Ahval notebooks
Yazar: MEHMET GEYİK
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT CIRIK
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History

Özet:
Osmanlı Devleti'nde Tercüme-i Hal olarak bilinen şimdiki dönemde ise biyografi adını verdiğimiz, insanların hayat hikayelerinin yazımı çok eski dönemlerden itibaren yazılmaya devam etmiştir. Osmanlı Devleti'nde bu tür, memurların biyografilerinin yazılması ise Sicil-i Ahval Kayıtları olarak adlandırılmıştır. Bu kayıtlar 1879-1909 dönemlerini içine almaktadır. Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde yani 19. Yüzyılda devletin büyük sorunlarla karşılaştığı açık olmakla birlikte, bahsi geçen dönem bu sorunlara çözüm bulmak için yeniliklerin reformların yaptığı bir dönem olmuştur. 1876 yılında tahta geçen 2. Abdülhamit saltanatı süresince  memur politikasında önemli yenilikler yapmıştır. En önemlisi ise, memurları yakından takip edebilmek için memurlara Tercüme-i Hal varakası doldurup nezarete gönderilmesini zaruri kılmıştır. Bu biyografilerde memurun adı, baba adı, baba mesleği, memurun eğitim durumu, lakabı, memurluk görevindeki başarıları, aldığı ödüller, cezalar, maaşı gibi memurun hayatında önemli olan bilgiler yazılıdır. Bu bilgilerin deftere kaydedilmesine Sicill-i Ahval, bu defterlere ise Sicill-i Umumi adı verilmiştir.
Çalışmamızda ise Bilecik doğumlu memurları ele aldık. Bu memurların eğitim durumları, atandıkları bölgeler, istihdamları, memuriyetlerinde aldıkları başarılar ve cezalar hakkında bilgi edinerek Osmanlı Devleti'nin memur politikası hakkında önemli bilgiler edindik. Bu sebeple çalışma yerel tarih çalışmaları açısından son derece önemli olmuştur. Osmanlı Devleti'nde bürokrasinin nasıl işlediği ve Osmanlı'ya bağlı taşralarda bürokrasinin işleyişi açısından önemli bilgilere ulaştık. Çalışmanın amacı yerel tarih çalışmalarına küçükte olsa bir katkı sağlamak olmuştur. Sicill-i Ahval Defterleri Osmanlı Tarihi açısından önemli bir biyografik kaynaktır. Bu defterlerde memurların hayatları, sosyokültürel durumları, eğitim aldıkları okullar, baba meslekleri, memur maaşları, Osmanlı Devleti'nin eğitim sistemi, taşra, ekonomik durum, ceza sistemi, devletin kullanmış olduğu madalyalar, nişanlar hakkında nitelikli bilgileri ihtiva etmesiyle birlikte yerel tarih çalışmaları açısından önemli bir kaynak mahiyetinde olduğu açıktır.

Abstract:
In the current period known as Tecume-i hal in the Ottoman Empire, the life stories of people we call biography have been written since ancient times. In the Ottoman state, this type of writing biographies of civil servants was called Sicil-i Ahval Records. These records include the periods 1879-1909. These records include the periods 1879-1909. Although it is clear that the state faced great problems in the last period of the Ottoman state, namely in the 19th century, it was a period when innovations and reforms were made to find solutions to these problems. 2. Abdulhamit made important innovations in the civil servant policy. Most importantly, in order to follow the civil servants closely, he made it obligatory for the civil servants to fill out the translation and send them to the custody. In these biographies, important information in the life of the officer such as the officer's name, father's name, father's profession, the officer's education level, nickname, successes in the civil service, the awards he received, the punishments, and his salary are written. Recording this information in a book in a place is called Sicil-i Ahval, and these books are called Sicil-i Umumi.
In our study, we discussed the civil servants born in Bilecik. We obtained important information about the civil servant policy of the Ottoman state by learning about the education levels of these civil servants, their employment in the regions they were assigned to, their successes in their civil service and their punishments. This study has been extremely important in terms of local history studies. We have obtained important information about the functioning of bureaucracy in the Ottoman provinces, how the bureaucracy worked in the Ottoman state. The aim of the study was to contribute to the local history studies, albeit a small one. Sicil-i Ahval Notebooks is an important biographical resource in terms of Ottoman History.  In these notebooks, the lives of the civil servants, their social and cultural status, the schools they received education, the father's occupations, the civil servant's salaries, education in the Ottoman Empire, the provinces, the economic situation, the penal system, the medals used by the state, the medals, and it is clear that they are a valuable resource.