Over kanserinin erken tanı ve takibinde CA 125 ve HE4'ün sensitivitesi ve spesifitesinin karşılaştırılması
Comparison of sensitivity and specifity of CA 125 and HE4 in early detection and follow-up of ovarian cancer
Yazar: ABDULLAH ÇOLAK
Danışman: PROF. DR. PAKİZE DOĞAN ; DOÇ. DR. Z. GÜNNUR DİKMEN
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Antijenler-tümör assosiye karbonhidrat = Antigens-tumor associated carbohydrate ; Endometriyum = Endometrium ; Epididimis = Epididymis ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Over neoplazmları = Ovarian neoplasms ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential

Özet:
CA 125, over ve endometrium kanserinde en sık kullanılan tümör belirteci olmasına rağmen malignitelerin erken dönemde saptanmasında sensitivitesi düşük kalmaktadır, ayrıca bazı benign jinekolojik hastalıklarda yanlış pozitif sonuçlar vermektedir. HE4?ün (Human epididymis secretory protein 4), over kanserinde yeni bir belirteç olarak kullanılabileceği ileri sürülmektedir. Bu çalışmanın amacı, benign ve malign jinekolojik hastalıklarda HE4?ü, CA 125 ve ROMA indeksiyle karşılaştırarak incelemek,  ayrıca sağlıklı Türk kadınlarında HE4 için referans aralığı saptamaktır. CA 125 ve HE4 serum düzeyleri, 70 sağlıklı kadın, benign jinekolojik hastalığı olan 96 kadın ve jinekolojik kanseri olan 71 kadında (47 over kanseri ve 24 endometriyal kanser) Architect® analizöründe (Abbott Laboratories, Chicago, IL) kemiluminesans enzim immün yöntemiyle ölçüldü. Over ve endometrium Ca hastalarındaki HE4 düzeyi, benign jinekolojik hastalıklara oranla anlamlı şekilde yüksekti (p<0.005). Over kanserinde % 90 spesifitede elde edilen sensitivite HE4 için % 82,1, CA 125 için % 64,3 ve ROMA için % 89,7 bulundu.  Benign jinekolojik hastalıkların over kanserinden ayırımında ROC-AUC değerleri CA 125?e oranla HE4 ve ROMA indeksinde anlamlı şekilde yüksek bulundu. Endometrium kanserinde % 90 spesifitede elde edilen sensitivite HE4 için % 64, CA 125 için % 18 ve ROMA için % 59 saptandı. Bu sonuçlara göre benign jinekolojik hastalıkların endometriyum kanserinden ayırımında ROC-AUC değerleri CA 125 ve ROMA indeksine oranla HE4?de anlamlı şekilde yüksek bulundu. Postmenopozal over kanseri tanısında ise ROMA indeksinin, tek başına CA 125 veya HE4 kullanımına oranla daha güvenilir olduğu gözlendi. Postmenopozal endometriyal kanserin ayırıcı tanısında ise HE4, CA 125?e göre daha iyi bir tümör belirteci olarak saptandı. Sağlıklı Türk kadınlarında (n=70) yapılan ölçümlerde HE4 değerlerinin yaşla birlikte artış gösterdiği bulundu ve HE4 için referans aralığı 22-84 pmol/L olarak belirlendi.

Abstract:
CA 125 is the most widely used tumour marker in ovarian and endometrial cancer. Unfortunately, it has low sensitivity for detection of gynecological cancers in the early stages and gives false positive results in some benign gynecological disorders. HE4 (Human Epididymis secretory protein 4),  is suggested to be used as a potential new biomarker for ovarian cancer. The aim of this study is to evaluate HE4, in comparison with CA 125 and the Risk of Ovarian Malignancy Algorithm (ROMA) in benign and malignant gynaecological diseases, additionally to determine the reference range for healthy Turkish women. CA 125 and HE4 serum levels were determined in 96 patients with benign gynaecological diseases, 71 patients with gynaecological cancer (47 ovarian cancers and 24 endometriyal Ca) and in 70 healthy women, using a chemiluminescent enzyme immunoassay on the Architect® Analyzer (Abbott Laboratories, Chicago, IL). HE4 had significantly higher concentrations in ovarian and endometriyal cancer than benign disorders (p<0.005). Tumour marker sensitivity in ovarian cancer was 82.1 % for HE4, 64.3 % for CA 125 and 89.7 % for ROMA at 90 % spesifity.  A significantly higher area under the ROC curve was obtained with HE4 and ROMA than CA 125 in the differential diagnosis of ovarian cancer. Tumour marker sensitivity in endometriyal cancer was 64 % for HE4, 18 % for CA 125 and 59 % for ROMA at 90 % specifity. A significantly higher area under the ROC curve was obtained with HE4 than ROMA and CA 125 in the differential diagnosis of endometrium cancer. According to these results, it is more convenient to use ROMA index instead of HE4 or CA 125 alone for the diagnosis of ovarian Ca in postmenapousal women. HE4 is a better tumor marker than CA 125 for the diagnosis of endometriyal Ca in postmenapousal women. It was observed that HE4 values increase by age and HE4 reference range for healthy Turkish women was determined as 22-88 pmol/L.