Kronik diyaliz hastalarında, serum magnezyum değeri ile EKG'de QT uzunluğu arasındaki ilişki
Relationship between serum magnesium value and Qt length on ECG in chronic dialysis patients
Yazar: ALİ MERT HABİP
Danışman: DOÇ. DR. TAMER SAKACI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Renal diyaliz = Renal dialysis ; Serum magnezyum = Serum magnesium

Özet:
Amaç: Kardiyovasküler hastalıklar, kronik diyaliz ihtiyacı olan hastalarda en önemli mortalite nedenlerinin arasında bulunmaktadır. Özellikle konjestif kalp yetmezliği (KKY), koroner arter hastalığı (KAH), perikardiyal hastalıklar, kardiyak aritmiler, ani kardiyak ölüm (AKÖ) gibi kardiyovasküler hastalıklar (KVH) ile sol ventrikülhipertrofisi (SVH) gibi bulgular; morbidite ve mortalite için çok önemli bir yere sahiptir. Kronik diyaliz alan hastalarda, edinilmiş uzun QT sendromu (EUQTS) sık görülmekte ve akabinde AKÖ'ye neden olabilmektedir. QT uzamasına neden olan birçok faktör olmakla birlikte serum potasyum, kalsiyum ve magnezyum dengesizlikleri, QT aralığında değişime neden olduğu bilinen elektrolit bozuklukları arasında gelmektedir. Kronik diyaliz alan hastalarda serum potasyum ve kalsiyum düzeyleri rutin olarak bakılmakta olup magnezyum elementinin QT uzunluğu üzerindeki etkisi pratikte çok bilinmemekte, az sayıdaki diyaliz merkezinde rutin olarak bakılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, kronik diyaliz ihtiyacı olan hastalarda serum magnezyum düzeyinin QT uzunluğu üzerinde etkisinin olup olmadığını belirlemek, korelasyon saptanması halinde rutin kan tetkikleri arasında serum magnezyumuna da yer verilmesi, imbalansın giderilmesi için gerekli olan tedavilerin sağlanmasının vurgulanmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, kronik diyaliz alan 166 hasta ile yapılmış olup hastaların sosyodemografik özellikleri, kronik diyaliz alma nedeni olan primer hastalık ve kronik hastalıkları, kullandıkları ilaçlar, diyaliz alma şekilleri, diyaliz başlangıç tarihleri, çekilen EKG'lerindeki QTc uzunluğu ile biyokimyasal parametreleri tetkik edilerek kaydedildi. Serum magnezyum imbalansı ve diğer etkenler ile QTc uzunluğu arasındaki ilişki incelendi.
Bulgular: Kronik diyaliz alan toplam 166 hasta arasında 16 hastada serum magnezyum düzeyi yüksek, 10 hastada serum magnezyum düzeyi düşük saptandı. Potasyum ve kalsiyum imbalansı ve QT uzatan ilaç kullanımı olmayan izole hipomagnezemili 2 hasta belirlenmiş olup bu hastalarda QTc uzunluğunun artmış olduğu belirlendi. QTc düzeylerinde cinsiyet ve etiyolojilerden hipertansiyon oranlarında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0,001 p=0,020). QTc aralığı düşük ve yüksek olanların erkek cinsiyet oranı, normal olanların kadın cinsiyet oranı yüksekti.Hastaların biyokimyasal tetkik sonuçları ile QTc uzunlukları arasında serum üre, kreatin ve potasyum düzeyleri ile pozitif yönde (p=0,001), (p=0,004), (p<0,001); PTH ve TDBK ile negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı ilişki (p=0,002), (p=0,043) saptandı. Serum parathormon düzeyi düşük olan grupta, yüksek olanlara göre QTc düzeyinin istatistiksel olarak anlamlı yüksek olduğu belirlendi (p=0,010).
Sonuç: Bu çalışmada serum magnezyum düzeyi ile QTc uzunluğu arasında anlamlı korelasyon saptanmadı. Bu durumun nedeni olarak toplam hasta sayısına oranla serum magnezyum düzeyi düşük olan hasta sayısının az olması düşünüldü.Bu nedenle daha uzun süreli, daha fazla hasta ile yapılan çalışmalar ile daha anlamlı sonuçların elde edilebileceği sonucuna varıldı.Serum PTH düzeyi ile serum Mg düzeyi arasında ters korelasyon saptanması ve HT'si olan hastalar ile QT uzaması arasında korelasyon saptanmış olması; kronik diyaliz ihtiyacı olan hastalarda HT'nin mutlaka sorgulanması, var ise QTc uzunluğunun kardiyovasküler olaylar açısından daha dikkatli olunması gerektiğini, serum PTH yüksekliği veya düşüklüğü olan hastalarda diğer parametrelerin yanında serum magnezyum düzeyinin de araştırılması gerektiğini tarafımızca düşündürdü.
Anahtar Kelimeler: Hemodiyaliz,serum magnezyumdüzeyi, QTintervali

Abstract:
Purpose: Cardiovasculardiseasesareamongthemostimportantcauses of mortality in patientsrequiringchronicdialysis. Inparticular, findingssuch as congestiveheartfailure, coronaryarterydisease, pericardialdiseases, cardiacarrhythmias, cardiovasculardiseasessuch as suddencardiacdeathandleftventricularhypertrophy; It has a veryimportantplace in morbidityandmortality. Acquiredlong QT syndrome is common in patientsreceivingchronicdialysisandmaysubsequentlyleadtosuddencardiacdeath. Althoughtherearemanyfactorsthatcause QT prolongation, serum potassium, calciumandmagnesiumimbalancesareamongtheelectrolytedisordersknowntocausechanges in the QT interval. Serum potassiumandcalciumlevelsareroutinelychecked in patientsreceivingchronicdialysis, but theeffect of themagnesium element on QT length is not known in practiceand is routinelychecked in a fewdialysiscenters. Theaim of thisstudy is todeterminewhether serum magnesiumlevel has an effect on QT length in patients in need of chronicdialysis, toinclude serum magnesiumamongroutinebloodtestsif a correlation is detected, andtoemphasizetheprovision of necessarytreatmentstoeliminateimbalance.
MaterialsandMethods: Thisstudywasconductedwith 166 patientsreceivingchronicdialysis. Thesociodemographiccharacteristics of thepatients, theprimarydiseaseandchronicdiseasesthatcausedchronicdialysis, themedicationstheyused, thewaytheyreceiveddialysis, the start date of dialysis, the QTc lengthandbiochemicalparameters in theECGswasexaminedandrecorded. Therelationshipbetween serum magnesiumimbalanceandotherfactorsand QTc lengthwasexamined.
Results: Among a total of 166 patientsreceivingchronicdialysis, serum magnesiumlevelswerefoundto be high in 16 patientsandlow serum magnesiumlevelswerefound in 10 patients. Twopatientswithisolatedhypomagnesemiawithoutpotassiumandcalciumimbalanceand QT prolongingdrugusewereidentified, and QTc lengthwasdeterminedto be increased in thesepatients. A statisticallysignificantdifferencewasdetected in QTc levelsandhypertension (HT)ratesduetogenderandetiologies (p<0.001 p=0.020). Themalesexratiowashigher in thosewithlowandhigh QTc intervals, andthefemalesexratiowashigher in thosewith normal QTc intervals. Therewas a positivecorrelationbetweenbiochemicalexaminationresultsand QTc lengthswith serum urea, creatineandpotassiumlevels (p=0.001), (p=0.004), (p<0.001); A statisticallysignificantnegativerelationship (p=0.002) and (p=0.043) weredetectedwithparathyroidhormone (PTH)andtotal ironbindingcapacity. Inthegroupwith normal serum creatinelevels, the QTc levelwasstatisticallysignificantlylowerthan in thepatientswithhigh serum creatinelevels; Itwasdeterminedthatthe QTc levelwasstatisticallysignificantlyhigher in thegroupwithlow serum parathormonelevelsthan in thosewithhigh serum parathormonelevels (p=0.001 p=0.010).
Conclusion: Inthisstudy, nosignificantcorrelationwasfoundbetween serum magnesiumleveland QTc length. Thecause of thissituationwasthoughtto be thesmallproportion of patientswithlowmagnesiumlevelscomparedtothe total number of patients. Thereforestudiesconductedfor a longerdurationwithmorepatientscan showsignificantdifference. An inversecorrelationwasfoundbetween serum PTH leveland serum Mg level, and a correlationwasfoundbetweenpatientswithHTand QT prolongation; Itmade us thinkthat HT should be questioned in patientswhoneedchronicdialysis, careshould be taken in terms of QTc lengthifpresent, and serum magnesiumlevelshould be investigatedalongwithotherparameters in patientswithhighorlow serum PTH.
KeyWords: Hemodialysis, serum magnesiumlevel, QT interval