Resim ana sanat atölye uygulamalarında scamper tekniğinin yaratıcılığa etkisi
The effect of scamper technique on creativity in art workshop applications
Yazar: BÜŞRA AKGÜL
Danışman: PROF. DR. MELİHA YILMAZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Sanat eğitimi = Art education ; Scamper Eğitim Programı = Scamper Education Program ; Yaratıcılık = Creativity

Özet:
Araştırmanın amacı, Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalında öğrenim gören öğrencilerin Ana Sanat atölye uygulamalarında SCAMPER tekniğinin yaratıcılığı ne ölçüde etkilediğini ortaya koymaktır. Araştırma 2022-2023 eğitim öğretim yılı güz dönemi, Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı Ana Sanat atölye dersinde öğrenim gören 9 kişiden oluşan son sınıf öğrencileri ile yürütülmüştür. Araştırma sürecinde veriler 9 haftada toplanmıştır. Araştırma nicel ve nitel yöntemlerin kullanıldığı karma desen ile tasarlanmıştır. Araştırmanın nicel kısmını tek gruplu öntest-sontest kontrollü yarı deneysel desen, nitel kısmını ise SCAMPER tekniğine yönelik görüşmeler oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, uzmanlar ve araştırmacı ile geliştirilen dereceli puanlama anahtarı, kişisel bilgi formu, yarı yapılandırılmış görüşme formu, sanatçı günlükleri, araştırmacı günlüğü, öğrencilerin sanatsal çalışmaları ve ses kayıtları kullanılmıştır. Nicel veriler SPSS 23 programında Wilcoxon işaretli sıralar testi ile yapılan analizden elde edilen verilere göre ön uygulama çalışmaları ile SCAMPER eğitimi sonrası yapılan son uygulama çalışmaları arasında son uygulama çalışmalarının lehine anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir. Özellikle alt amaçları oluşturan yaratıcı yaklaşım ve imge zenginliği ölçütünde diğer ölçütlere kıyasla son uygulama sonuçlarında daha yüksek artış görülmüştür. Nitel verileri oluşturan yarı yapılandırılmış görüşme sorularına verilen yanıtlar, uzman yardımı ile içerik analizi yapılarak çözümlenmiştir. Öğrencilerin sanatsal çalışmaları ve sanatçı günlükleri betimsel yöntemle analiz edilmiştir. SCAMPER tekniği yaratıcı düşünmeyi ve imge çeşitliliğini önemli ölçüde artırmıştır. SCAMPER tekniği öğrencilerin yaratıcı düşünmelerine ve mesleki donanımlarına katkı sağlamış olmasının yanı sıra meslek hayatlarına başladıklarında öğrencileri ile deneyimleme düşüncesine yönelik heyecan oluşturmuştur. Öğrenciler SCAMPER tekniğine yönelik olumlu görüşler bildirmişler ve sanatsal çalışmalarını yaparken teknikten faydalanacaklarını belirtmişlerdir.

Abstract:
The purpose of this research is to reveal whether the SCAMPER technique has an effect on creativity in the Master Art workshop applications of the Art Education Department students, and if so, at what level. The research was carried out in the fall semester of the 2022-2023 academic year, with 9 senior students in the Art workshop of Gazi University, Faculty of Education, Department of Painting Education. During the research process, the data were collected in a 9-week period. The research was designed with a mixed design using quantitative and qualitative methods. The research was designed with a mixed design using quantitative and qualitative methods. The quantitative part of the research consists of a single-group pretest-posttest controlled quasi-experimental design, and the qualitative part consists of interviews with the SCAMPER technique. As a data collection tool in the research, rubrics, personal information form, semi-structured interview form, artist diaries, researcher diaries, artistic works of students and sound recordings were used. Quantitative data were analyzed with the Wilcoxon signed-row test in the SPSS 23 program, and according to the data results, a significant difference was found in favor of the pre-application studies and the final application after the SCAMPER training. Especially in the creative approach and image richness criteria, which constitute the sub-objectives, a higher increase was observed in the final application results compared to the other criteria. The answers given to the semi-structured interview questions that constitute the qualitative data were analyzed by content analysis with the help of experts. Students' artistic works and artist diaries were analyzed by descriptive method. The SCAMPER technique has significantly increased creative thinking and image diversity. The SCAMPER technique not only contributed to the creative thinking and professional equipment of the students, but also created excitement for the thought of experimenting with their students when they started their professional life. They expressed positive opinions about the SCAMPER technique with the students and stated that they would benefit from the technique while doing their artistic work.