Okul yöneticilerinin çok kültürlü kişilik özellikleri, farklılık yaklaşımları ve çatışma yönetim stratejileri arasındaki ilişki
The relationship between school principals' multicultural personality features, diversity perspectives and conflict management strategies
Yazar: GİZEM GÜNÇAVDI ALABAY
Danışman: PROF. DR. SONER POLAT
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Farklılıkların yönetimi = Diversity management ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Okul yöneticileri = School administrators ; Yöneticiler = Managers ; Yönetim stratejileri = Management strategies ; Çatışma = Conflict ; Çatışma yönetimi = Conflict management ; Çok kültürlülük = Multiculturalism

Özet:
Araştırmanın amacı okul yöneticilerinin çok kültürlü kişilik özellikleri, farklılık yaklaşımları ve çatışma yönetimi stratejileri arasındaki ilişkiye yönelik algılarının ve görüşlerinin derinlemesine incelenmesidir. Araştırma açıklayıcı ardışıklı karma desende tasarlanmıştır. Araştırmanın örneklemini Kocaeli ilinde görev yapan 475 okul yöneticisi oluşturmuştur. Araştırmanın ilk aşamasında Çok Kültürlü Kişilik Ölçeği, Farklılık Yaklaşımları Ölçeği ve Çatışma Yönetimi Stratejileri Ölçeği kullanılarak okul yöneticilerinden veri toplanmıştır. Elde edilen verilere betimsel istatistikler ve basit doğrusal ve çoklu doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. Nicel boyutta okul yöneticilerinin yüksek oranda çok kültürlü kişilik özelliğine sahip oldukları, farklılık yaklaşımlarından en çok renk körlüğü yaklaşımını tercih ettikleri, çatışma yönetimi stratejilerinden en çok kaçınma stratejisini tercih ettikleri görülmüştür. Ayrıca okul yöneticilerinin çok kültürlü kişilik özelliklerine sahip olmalarına rağmen çatışmalardan kaçındıkları ve tüm çatışma yönetimi stratejilerinde zaman zaman homojenliğin desteklenmesi yaklaşımını kullandıkları elde edilen bulgular arasındadır. Araştırmanın nitel boyutunda, nicel boyutta elde edilen dikkat çekici bulguların nedenlerinin derinlemesine anlaşılması amaçlanmış, bu doğrultuda yarı yapılandırılmış görüşme formu oluşturularak 13 okul yöneticisiyle görüşmeler yapılmıştır. Yapılan görüşmeler sonucunda okul yöneticileri renk körlüğü yaklaşımının tercih edilmesini yöneticiyle ilgili ve eğitim sistemi ile ilgili nedenler olarak iki başlıkta toplamıştır. Okul yöneticileri çatışma yönetiminde kaçınmanın tercih edilmesini ise yöneticinin çatışmalara yaklaşımının farklılaşması ve çatışma taraflarının özellikleri ile açıklamışlardır. Ayrıca okul yöneticileri, çok kültürlü kişiliğe sahip okul yöneticilerinin çatışma yönetimi stratejilerinden kaçınmayı en yüksek düzeyde tercih etmelerinin yöneticiyle, eğitim sistemiyle, okulla ve çatışmanın doğasıyla ilgili olabileceğini ifade etmişlerdir. Son olarak, okul yöneticileri çok kültürlü kişiliğe sahip okul yöneticilerinin homojenliğin desteklenmesini zaman zaman kullanamalarını yöneticiyle ilgili ve eğitim sistemiyle ilgili nedenler ile açıklamışlardır.

Abstract:
The aim of the study is to examine the perceptions and views of school administrators on the relationship between multicultural personality traits, diversity approaches and conflict management strategies. The research was designed in an explanatory sequential mixed method design. The sample of the study consisted of 475 school administrators working in Kocaeli. In the first stage of the study, data were collected from school administrators using the Multicultural Personality Scale, Diversity Perspectives Scale and Conflict Management Strategies Scale. Simple linear and multiple linear regression analysis were applied to the data. In the quantitative phase, it has been seen that school administrators have a high rate of multicultural personality traits, they prefer the color blindness approach the most among the diversity perspectives, and they prefer the avoidance strategy the most from the conflict management strategies. In addition, school administrators avoid conflicts use the approach of supporting homogeneity in all conflict management strategies from time to time. In the qualitative phase of the research, it was aimed to understand the reasons for the remarkable findings in depth. A semi-structured interview form was created and interviews were conducted with 13 school administrators. As a result, school administrators grouped the preference of the color blind approach under two headings as the reasons related to the administrator and the reasons related to the education system. School administrators explained the preference of avoidance in conflict management with the differentiation of the administrator's approach to conflicts and the characteristics of the conflict parties. School administrators stated that the fact that school administrators with multicultural personality prefer to avoid conflict management strategies at the highest level may be related to the administrator, the education system, the school and the nature of the conflict. Finally, school administrators explained that school administrators with multicultural personalities sometimes use the reinforcement of homogeneity from diversity approaches in the conflict management process, with reasons related to the administrator and the education system.