Nörogelişimsel bozukluğu olan çocuklarda postüral kontrol ve duyusal işlemlemenin yürütücü işlevler üzerindeki etkisi
The effect of postural control and sensory processing on executive functions in children with neurodevelopmental disorders
Yazar: HANDE ÇELİK
Danışman: PROF. DR. SEVDA ASQAROVA
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı / Nörobilim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ergoterapi = Occupational Therapy ; Nöroloji = Neurology
Dizin: Duyusal bütünleşme = Sensory integration ; Nörogelişimsel bozukluklar = Neurodevelopmental disorders ; Postural denge = Postural balance ; Uğraş tedavisi = Occupational therapy ; Yönetici işlevler = Executive functions

Özet:
Nörogelişimsel bozukluğu olan çocuklarda duyusal işlemleme problemleri, postüral kontrol ve yürütücü işlev becerilerinde zayıflık görülebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, nörogelişimsel bozukluğa sahip ve postüral kontrolü zayıf olan çocuklarda postüral kontrolü artırmaya yönelik uygulanacak duyu bütünleme temelli ergoterapi müdahalesinin duyusal işlemleme becerileri, postüral kontrol ve yürütücü işlev becerileri üzerine etkisini incelemektir. Çalışmaya Özel İlk Evre Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezinde eğitim alan ve nörogelişimsel bozukluğu olan 30 çocuk dahil edilmiştir. Çocuklar müdahale(n=15) ve kontrol(n=15) olarak iki gruba ayrılmış olup müdahale grubunu postüral kontrolü zayıf olan çocuklar, kontrol grubunu postüral kontrolü iyi olan çocuklar oluşturmaktadır. Çocukların duyusal işlemleme becerileri Duyu Profili Bakım Veren Anketi ile,  postüral kontrolü Pediatrik Denge Skalası ile, yürütücü işlev becerileri Wisconsin Kart Eşleme Testi ile değerlendirilmiştir. Müdahale grubuna sekiz hafta, haftada iki seans ve her seans 45 dakika süren duyu bütünleme müdahalesi uygulanmıştır. Kontrol grubuna herhangi bir müdahale uygulanmamıştır. Müdahale ve kontrol grubunun Duyu Profili Bakım Veren Anketi ilk değerlendirme sonuçları karşılaştırıldığında görme işlemi, vestibüler işlem ve endurans ve tonus ile ilgili duyusal işlem becerilerinde kontrol grubu lehine anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). Müdahale grubunun ilk ve son değerlendirmeleri karşılaştırıldığında duyusal işlemleme becerileri, postüral kontrol ve yürütücü işlev becerilerinde anlamlı gelişim görülmüştür (p<0,05). Kontrol grubunun ilk ve son değerlendirme sonuçları benzer bulunmuştur (p>0.05). Sonuç olarak duyu bütünleme temelli ergoterapi müdahalesinin duyusal işlemleme becerilerinin, postüral kontrolün ve yürütücü işlev becerilerinin gelişiminde etkili olduğu tespit edilmiştir. Nörogelişimsel bozukluğu olan çocukların duyusal profillerinin değerlendirilmesinin doğru müdahale için önemli olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
Sensory processing problems, weakness in postural control and executive function skills can be seen in children with neurodevelopmental disorders. The aim of this study is to examine the effect of sensory integration-based occupational therapy intervention to increase postural control on sensory processing skills, postural control and executive function skills to children with neurodevelopmental disorders and poor postural control. The study included 30 children with neurodevelopmental disorders who were educated at the İlk Evre Special Education and Rehabilitation Center. Children were divided into two groups as intervention (n=15) and control(n=15), and the intervention group consisted of children with poor postural control and the control group consisted of children with good postural control. Children's sensory processing skills were evaluated with the Sensory Profile Caregiver Questionnaire, their postural control with the Pediatric Balance Scale, and their executive function skills with the Wisconsin Card Sorting Test. Sensory integration intervention was applied to the intervention group for eight weeks, two sessions per week, and each session lasted for 45 minutes. No intervention was applied to the control group. When the first evaluation results of the Sensory Profile Caregiver Questionnaire of the intervention and control groups were compared, a significant difference was found in favor of the control group in terms of visual processing, vestibular processing and sensory processing skills related to endurance and tone (p<0.05). When the first and last evaluations of the intervention group were compared, significant improvement was observed in sensory processing skills, postural control and executive function skills (p<0.05). The first and last evaluation results of the control group were found to be similar (p>0.05). As a result, it has been determined that sensory integration-based occupational therapy intervention is effective in the development of sensory processing skills, postural control and executive function skills. Evaluation of sensory profiles of children with neurodevelopmental disorders is thought to be important for correct intervention.