Nesne tabanlı programlamaya yönelik etkileşimli e-kitap tasarımı ve kullanıcı deneyiminin değerlendirilmesi
Designing an interactive e-book for object-oriented programming and evaluating user experiences
Yazar: FATMA ÖZÇELİK
Danışman: PROF. DR. ARİF ALTUN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management ; Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgisayar programlama = Computer programming ; Elektronik kitap = Electronic book ; Etkileşimli elektronik kitap = Interactive electronic book ; Kullanıcı deneyimi = User experience ; Nesneye dayalı programlama = Object oriented programming ; Tasarım = Design ; İnsan bilgisayar etkileşimi dersi = Human-computer interaction course ; İnsan-bilgisayar etkileşimi = Human-computer interaction

Özet:
Ülkeler refah seviyelerini artırmak için ekonomik kalkınma planlarını güncellemektedir. Çağın gerektirdiği becerileri bireylere kazandırmak için eğitim politikalarında değişikliğe gidilmektedir. 21. Yüzyıl becerilerinden olan kodlama becerisinin bireylere kazandırılması ve kodllama eğitiminde kullanılacak öğretim yöntemleri ve öğrenme nesneleri bu anlamda önemlidir. Bu çalışmada, programlama öğretimi için etkileşimli e-kitap geliştirilmiş, etkileşimli e-kitabın kullanılabilirlik düzeyi ve kullanıcı deneyimi incelenmiş ve etkileşimli e-kitapların kullanılabilirlik düzeylerini arttırmak için önerilerde bulunulmuştur. Çalışma grubunu 2018-2019 bahar dönemi Hacettepe Üniversitesi BÖTE bölümü son sınıf lisans öğrencileri oluşturmaktadır (n=10). Çalışmada nitel ve nicel yöntemlerin birlikte kullanıldığı karma yöntem uygulanmıştır. Nitel veriler görüşme formu ile, nicel veriler ise kullanılabilirlik ölçeği ile toplanmıştır. Nicel veriler Mann-Whitney U testi, nitel veriler ise betimsel analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Veri toplama sürecinde, ilk olarak gönüllü katılımcıların demografik verileri kişisel bilgi formu ile toplanmıştır. Ardından dokuz görevin yer aldığı yönerge kullanıcılara verilmiştir. Görevler tamamlandıktan sonra katılımcılar kullanılabilirlik ölçeği ve açık uçlu görüşme sorularını yanıtlamışlardır. Ölçek alt boyutları (Arayüz-görev performansı, Arayüz-işlem performansı, Görsel yeterlik ve tutarlık, Hata iletileri ve teknik yeterlik) bakımından cinsiyet (kadın-erkek), nesne tabanlı programlama tecrübesi (başlangıç düzeyi-orta düzey) ve etkileşimli e-kitap deneyimi (var-yok) grupları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Araştırma sonuçlarına göre etkileşimli e-kitap uygun düzeyde kullanılabilir bulunmuştur.

Abstract:
Countries update their development plans to increase welfare levels. Education policies are changed in order to provide individuals with the skills required by the age. In this sense, teaching methods and learning objects to be used in coding education are important.  In this study, an interactive e-book was developed for teaching programming at the undergraduate level. User experience with this interactive e-book was examined and suggestions were given to increase the usability levels of interactive e-books. The sample of the study is undergraduate students which are studying in CEIT Department of Hacettepe University during 2018-2019 Spring term (n=10). The study was carried out by using mixed-methods which included qualitative and quantitative methods. The qualitative data was collected by semi-structured interview form and the quantitative data was collected with the usability scale. The quantitative data was analyzed by Mann-Whitney U test and the qualitative data was analyzed by descriptive analysis method. During data collection, firstly volunteered participants' demographic information was collected with a personal information form. Later, an instruction with nine tasks is given to the participants. After the tasks were completed, the participants answered the usability scale and open-ended interview questions. Statistically there was not found a significant difference between the groups of gender (woman-man), object-oriented programming experience (beginner-intermediate), interactive e-book experience (yes-no) in terms of questionnaire subdimensions (Interface-task performance, Interface-process performance, Visual competence and consistency, Error messages and technical competence). According to the research results, the interactive e-book was found usable by undergraduate students.