Sözlü kültürde anne ve çocuk ilişkisi
Mother and child relationship in oral culture
Yazar: FERİDE ÇIPLAK
Danışman: PROF. DR. SİNAN GÖNEN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Ana-çocuk ilişkisi = Mother child relations ; Halk edebiyatı = Folk literature ; Halk edebiyatı = Folk literature ; Sözlü edebiyat = Oral literature ; Sözlü kültür = Verbal culture ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Türk halk edebiyatı = Turkish public literature

Özet:
Türk milleti, zengin kültürü sayesinde varlığını devam ettirmekte olan bir toplumdur. Dil aracılığıyla taşınan bu zengin kültür birikimine anonim (sözlü) halk edebiyatı ürünlerinde rastlamak mümkündür. Bu ürünlerin sözlü gelenekte; dilden dile, nesilden nesile aktarılıp sonradan yazıya geçirildiği bilinmektedir.
Sözlü kültür, insanların yaşayışına ve birbirleriyle iletişimine dair birçok farklı konuyu içinde barındırır. İnsanın dünyaya gelmesine vesile kılınan kadın, kadına annelik vasfı kazandıran çocuk ve bu etkileşimden meydana gelen anne-çocuk ilişkisi her zaman saygıya değer bir durum olarak görülmüştür. Bu çalışmada anne ve çocuk ilişkisi sözlü kültür bağlamında ele alınmıştır.
Çalışma yapılırken anne ve çocuk arasındaki bu kutsal ve saygıdeğer ilişki, sözlü edebiyata ait farklı türlerde inceleme kapsamına alınmıştır. Üç ana bölümden oluşan bu çalışmada anne ve çocuk ilişkisine; toplum, anne ve çocuk gözünden farklı alt başlıklar altında yer verilmiş, geçiş dönemlerinde bu ilişki ayrıca irdelenmiştir. 
Çalışmanın ilk bölümünde anne, çocuk, aile kavramlarının tanımlamaları yapılarak bu kavramların türlerine değinilmiştir. Aynı bölüm içinde, anne ve çocuk ilişkisi toplum gözünden değerlendirilmeye alınmıştır. İkinci bölümde anne ve çocuk ilişkisine sırasıyla, annenin ve çocuğun gözünden bakılmış, bu iki bakış açısına farklı alt başlıklar eklenerek konuya açıklık getirilmiştir.  Çalışmanın üçüncü bölümünde ise geçiş dönemleri, anne ve çocuk ilişkisi bağlamında inceleme altına alınmıştır. Her üç bölümde de ele alınan konulara; farklı örnek, açıklama ve yorumlamalarla yer verilmiştir. Tezin sonuç kısmında tezin geneli değerlendirilerek yorumlanma yoluna gidilmiştir.
Bu çalışmayla; anne ve çocuk ilişkisinin sözlü kültürdeki yerini tespit etmek ve bu ilişkinin önemini anlamak amaçlanmıştır.

Abstract:
The Turkish nation is a society that continues its existence thanks to its rich culture. This rich cultural accumulation carried through language can be found in anonymous (oral) folk literature works. It is known that these works in oral tradition has been transferred from language to language, from generation to generation and transcribed later on.
Oral culture contains many different subjects about people's way of living and their communication with each other. The woman who has been conducive in the birth of human being, the child who gives the woman the qualification of motherhood, and the mother-child relationship resulting from this interaction have always been regarded as a meritorious case.  In this study, the relationship between mother and child is discussed in the context of oral culture.
During the study, this sacred and respectable relationship between mother and child was scrutinized in different types of oral literature. In this study, which consists of three main parts; the relationship between mother and child is handled under different headings with the perspectives of the society, mother and child. This relationship is studied additionally in transition periods. 
In the first part of the study; the concepts of mother, child and family are defined and the types of these concepts are mentioned. In the same part, the relationship between mother and child is evaluated from the perspective of society. In the second part, the relationship between mother and child is studied from the eyes of the mother and the child, respectively. Then, subtitles are added to these two perspectives to clarify the issue. In the third part of the study, transition periods are examined in the context of mother and child relationship. In all these three parts; these aforementioned issues are given together with different examples, explanations and interpretations. In the conclusion part of the thesis, the thesis in general was evaluated and interpreted.
The aim of this study is to determine the place of mother and child relationship in oral culture and to understand the importance of this relationship.