Irak Türkmen Şairi Rıza Çolakoğlu'nun şiirleri
Poems of contemporary Iraq Turkmen Poet Rıza Çolakoğlu
Yazar: NOORA HAZIM ISMAEL AL-KHALAF
Danışman: PROF. DR. AKARTÜRK KARAHAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Irak Türkleri = Iraq Turkish ; Türkmen edebiyatı = Turkoman literature ; Türkmen şiiri = Turkoman poem ; Çolakoğlu, Rıza = Çolakoğlu, Rıza ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
Bu tezde çağdaş Irak Türkmen şairlerinden Rıza Çolakoğlu (1952-) tanıtılacak ve eserleri, şairliği, tez sınırları çerçevesinde değerlendirilecektir. Musul'un Telafer ilçesi doğumlu Rıza Çolakoğlu'nun ailesi Telafer'in köklü Çolaklı boyuna mensuptur. Çolakoğlu'nun ailesinin geçim sıkıntısı yüzünden Musul'un Türkmen Karakoyunlu köyüne yerleştiği için ilkokulu Karakoyunlu köyünde, ortaokul ile liseyi Telafer'de ve üniversiteyi Musul'da okumuştur. Musul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih bölümünden mezun olmuştur. 1975 yılında Musul, Bağdat, Diyela ve Basra gibi Irak'ın değişik bölgelerinde askerlik yapmış, ardından 1978 yılında öğretmen olarak tayin olmuştur. 1983 yılında siyasi suçlu olarak tutuklanarak yedi yıl Abu Garip cezaevinde yatmıştır. Cezaevinden çıktıktan sonra muhalif fikir taşıdığı için görevinden ihraç edilmiş, geçimini sağlamak için bir mağaza açmak zorunda kalmıştır. Rıza Çolakoğlu, 22'si şiir kitabı olmak üzere anadili Türkmen Türkçesiyle ve Türkiye Türkçesiyle çok sayıda kitap yazmıştır. Çolakoğlu, şiirin bütün dallarında ustalıkla eserler kaleme almış, Türkmen edebiyatında ilk olarak on heceli horyat yazmış, Türkmen edebiyatında ilk mizah öyküsünü ve ilk şiirli piyesi yazmıştır. Çolakoğlu Halk edebiyatı tarzında usta sayılacak ölçüde düzeyli şiirler yazmıştır. Türkçeye olan hâkimiyeti ile akranları olan Türkmen şairleri arasında güçlü isim olmayı başarmıştır. Türkiye Türkçesi ile yazdığı şiirler arasında yerli sözcükleri de kullanarak, Türkmen dilinin güzelliğine ve zenginliğine de dikkat çekmeyi başarmıştır.

Abstract:
In this thesis, Rıza Çolakoğlu (1952-), one of the contemporary Iraqi Turkmen poets, will be introduced and his works will be evaluated within the limits of the declaration. The family of Rıza Çolakoğlu, born in Talafer, district of Mosul, belongs to the well-established Çolakli clan of Talafar. Since Çolakoğlu's family settled in the Turkmen Karakoyunlu village of Mosul due to the financial difficulties of his family, he studied primary school in Karakoyunlu village, secondary school and high school in Talafer and university in Mosul. he graduated from the History Department of the Faculty of Letters at Mosul University. He served in military service in various regions of Iraq such as Mosul, Baghdad, Diyela and Basra in 1975, after which he was appointed as a teacher in 1978. he was arrested as a political criminal in 1983 and spent seven years in Abu Garip prison. he was dismissed from his post for having dissent after he was released from prison, and he had to open a store to earn his living. Rıza Çolakoğlu has written many books in his native Turkmen Turkish and Turkey Turkish, 22 of which are poetry books. Çolakoğlu masterfully wrote works in all branches of poetry, first wrote ten syllable horyat in Turkmen literature, wrote the first humor story and the first poetry play in Turkmen literature. Çolakoğlu wrote poems that can be considered as a master in the style of folk literature, and with his command of Turkish, he has managed to become a strong name among Turkmen poets who are his peers. He managed to draw attention to the beauty and richness of the Turkmen language by using indigenous words among the poems he wrote in Turkey Turkish.