Postmodern dönemde sanatın parçalanması ve Plato'nun idea kavramından kopuş
The fragrance of art in the postmodern period and the breakthrough Plato's concept of idea
Yazar: FATMA YAŞİN
Danışman: DOÇ. DR. ASLI ERCİYEŞ TOSUN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Bilim Dalı / Resim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Platon'dan günümüze kadar ortaya konulan sanat kuramları isim olarak 
farklılıklar gösterse de anlam bakımından aynı kaldığı bilinmektedir. Günümüzde 
mevcut ortaya atılan kuramlar gelişip dönüşürken bu kavramların isim olarak değişip 
geliştiğini ancak anlam olarak aynı kaldığını gözlemlemekteyiz. Nitekim sanatı idea 
kavramından çok uzak gerçekliğin bir yansıması olarak taklit olarak anlamlandıran 
Platon'un düşünce sistemi yerini daha modern bir kavram olan, Baudrilliard'ın 
kuramını yansıtan gerçekliğe yakın Simülakr ya da gerçek olmayan simülasyon 
kavramları ile ileri bir noktaya getirip gerçekliğin ortadan kalktığı bir sistem 
sunmaktadır. Teknolojinin gelişmesi ve medyanın sansürleri ile bu varsanım durumu 
kendini açıkça ortaya koymaktadır. İçinde bulunduğumuz çağın renkli 
manipülasyonu tüm insanları çepeçevre sarmış neyin gerçek olduğu bilinmemektedir. 
Bu durum ideolojik tüm alanlarda olduğu gibi sanatı da derinden etkilemiş taklidin 
taktiklerini yapan sanatçılar teknolojinin gelişmesi ile birlikte NFT sanatı ve ışık 
oyunlarının da katkılarıyla birtakım sanat eserleri yaparak gerçekliğin varlığı 
üzerinde soru işaretleri bırakmışlardır. Sanat mecralarında gerçek olan nedir? Sanatın 
vermek istediği mesaj ya da oluşum şekli izleyicide ne kadar doğru bir izlenim 
yaratmaktadır? Sanat gerçeklikten öte bir yanılsama durumu olabilir mi? gibi
soruların kafa karışıklığına mahiyet verdiği düşüncelerle birlikte; günümüz sanatının 
Platon'un ifade ettiği idealar kavramından tamamen uzaklaştığı, yeni kavram ve
oluşumlarla birlikte başka bir boyuta gittiği görülmektedir. İlerleyen süreçte oluşacak 
yeni kavram ve kuramlar ise bilinmemektedir. Bilinen tek şey sanatın parçalandığı 
yönündeki gerçekliktir. Bu çalışmada postmodern sanatın parçalanması ve Platon'un 
idea kavramından tamamen kopan gerçeklik olgusu incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Antik Dönem, Platon, İdea, Postmodern Dönem, Postmodernizm

Abstract:
Although the art theories that have been put forward from Plato to the present
day differ in name, it is known that they remain the same in terms of meaning. Today,
we observe that while the existing theories develop and transform, these concepts
change and develop in name, but remain the same in meaning. As a matter of fact,
Plato's thought system, which interprets art as imitation as a reflection of reality far
from the concept of idea, is replaced by a more modern concept, simulacrum, which
is close to reality, reflecting Baudrilliard's theory, or simulation, which is not real, and
presents a system in which reality disappears. With the development of technology
and the censorship of the media, this state of assumption reveals itself clearly. The
colorful manipulation of the age we live in has surrounded all people, and it is not
known what is real. This situation has deeply affected art, as in all ideological fields.
Artists, who make the tactics of imitation, have been another factor that has left a
question mark on the existence of reality by making some works of art with the
development of technology, with the contributions of NFT Art and light plays. What
is real in the arts? To what extent does the message or form of formation that art wants
to convey create an accurate impression on the viewer? Is art an illusion beyond
reality? It is seen that today's art has completely moved away from the concept of ideas
expressed by Plato and went to another dimension with new concepts and formations.
The new concepts and theories that will emerge in the future are not known. All that
is known is the reality that art is falling apart. In this study, the disintegration of postmodern art and the phenomenon of reality that is completely disconnected from Plato's concept of idea are examined.

Key Words: Antiquity, Platon, Idea, Postmodern Period, Postmodernism