Türkiye'de göç olgusu ve göçün ekonomik etkileri: Vektör otoregresyon modeli
The case of migration in Türkiye and the economic effects of migration: Vector autoresressive model
Yazar: HALE MUTLU
Danışman: PROF. DR. EMİNE KILAVUZ
Nuh Naci Yazgan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Göç, eski çağlardan günümüze kadar her dönemde karşımıza çıkan bir kavramdır. İnsanlık bu tarihsel süreçte göç hareketlerinin nedenlerini ve sonuçlarını açıklamaya çalışmıştır. Ekonomik nedenler, savaş, güvenlik kaygısı, daha iyi imkanlarda yaşama isteği iç ve dış göç hareketlerini tetikler. Ulusal ve uluslararası göçler göç eden ve göç alan yerlerde yaşayan insanlar açısından pek çok sorun ortaya çıkarır. Bu sorunların çoğu sosyal ve ekonomik kaynaklıdır. Son yıllarda göç hareketleri Arap Baharı ile başka bir boyut kazanmıştır. Arap baharı yaşayan ülkelere sınır ülke olması, Avrupa'ya geçiş güzergahı üzerinde bulunması, göçmenlere karşı gösterilen "kucak açma politikası" ile Türkiye en fazla göç alan ülkelerden biri olmuştur. Göç hareketleri Türkiye'yi hukuki, sosyolojik, kültürel ve ekonomik yönden etkilemektedir.
Bu çalışmanın temel hedefi Türkiye'nin son yıllarda maruz kaldığı göç şoklarını ve bunun sonucunda ne tür ekonomik değişimler yaşadığını belirlemektir. Göçle ilgili teorik açıklamaların ardından Türkiye açısından göçün genel durumu incelenmiş, ardından Johansen Eşbütünleşme ve VAR (Vektör Otoregresyon Modeli) yöntemiyle ampirik olarak analiz edilmiştir. 1991-2021 dönemi için göç sayıları, gayri safi milli hasıla, işsizlik ve enflasyon değişkenlerinin uzun dönemde birlikte hareket edip etmediklerini belirlemek için yapılan Johansen eşbütünleşme testinin sonuçları, söz konusu değişkenlerin eşbütünleşmediğini göstermektedir. Ancak VAR analizinde göç hareketinin Türkiye'de gayri safi milli hasıla ve işsizlik oranları üzerinde bir etkisinin olmadığı ancak enflasyonu artırdığı sonucuna varılmıştır. Bu nedenle dış göç hareketlerine belirli bir kota uygulanmalı ve ekonomi üzerindeki baskı azaltılmalıdır.

Anahtar Kelimeler: Ulusal ve Uluslararası Göç, Arap Baharı, VAR Analizi, Johansen Eşbütünleşme Testi

Abstract:
Migration is a concept that we come across in every period from the old days to the present. Humanity has tried to explain the causes and consequences of migration movements in this historical period. Economic reasons, war, security anxiety, a desire to live in better possibilities lead to internal and external migration movements. National and international migration presents many problems for people who migrate and live in migratory areas. These problems are of social and economic origin. The migration movement, which has gained another dimension with the Arab Spring in recent years. Türkiye has become one of the countries receiving the highest number of immigrants due to being a border country to countries experiencing the Arab Spring, being on the transit route to Europe, and the embrace policy against immigrants. Migration movements have affected Türkiye legally, sociologically, culturally and economically.
The main purpose of this study is to determine the migration shocks that Türkiye has been exposed to in recent years and what kind of economic changes it has experienced as a result. After the theoretical explanations about migration, the general situation of migration in terms of Türkiye was examined, and then it was analyzed empirically with Johansen Cointegration and VAR (Vector Autoregression Model) methods. The results of the Johansen cointegration test, which was conducted to determine whether the variables of immigration numbers, gross national product, unemployment and inflation in the period of 1991-2021 act together in the long run, show that the variables in question are not cointegrated. However, in the VAR analysis, it was concluded that the migration movement did not have an effect on the gross national product and unemployment rates in Türkiye, but increased inflation. For this reason, a certain quota should be applied to out-migration movements and the pressure on the economy should be reduced.

Keywords: National and International Migration, Arab Spring, VAR Analysis, Johansen Coıntegratıon Test