Zoysia japonica türü ile Akdeniz bölgesi koşullarında tohum ve vejetatif yöntemlerle çim alan tesisi
Establishment of Zoysia japonica by seed and vegetative methods in Mediterranean region
Yazar: SELİN TEMİZEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SONGÜL SEVER MUTLU
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Zoysia japonica Steud (Japon çimi) üstün çim karakteristikleri, gölge ve yarı gölge koşullara dayanımı, düşük bakım isteği ile ülkemizin Akdeniz ve geçiş iklim bölgeleri için büyük bir potansiyel sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı Zoysia japonica türünün Akdeniz iklimi koşullarında başarılı bir şekilde çim alan oluşturmasını mümkün kılacak en uygun ekim/dikim zamanı ve dikim sıklığının araştırılmasıdır. Bu amaçla birbirine paralel iki çalışma yürütülmüştür. 
İlk çalışmada Z. japonica 'Zenith' çeşidinin tohumları, 10 gr/m2 oranında Haziran, Temmuz ve Ağustos 2012'de ekilmiştir. Ekimden itibaren sonbaharda çimler dormansiye girene kadar 15 günde bir tesis olma hızı, genel çim kalitesi gözlemleri alınmıştır. Bu çalışmanın koşulları altında 'Zenith' çeşidinde en başarılı ekim zamanı Haziran ayı bulunmuştur. Haziran ayında ekilen parseller, ekimden 12 hafta sonra 2107 sıcaklık toplamı isteği (STİ) değerine ulaşarak, % 98 oranında tesis olmuşlar ve aynı yetişme sezonu içinde kaliteli ve sık bir çim örtüsü oluşturmuşlardır. Ağustos ayında ekilen parseller ise aynı yetişme sezonu sonunda 1980 STİ değeriyle ancak % 48 oranında tesis olabilmişlerdir. Birim alanda en yüksek çim yoğunluğunu 225 adet/50 cm2 ile Haziranda ekilen parseller sağlamış, bunu 175 ve 103 adet/50 cm2 ile sırasıyla Temmuz ve Ağustos ekim tarihleri sağlamıştır.
İkinci çalışmada Z. japonica 'Meyer' çeşidine ait 5 cm çaplı çim fideleri, Haziran, Temmuz ve Ağustos 2012'de 25 cm (16 adet/m2), 34 cm (9 adet/m2)  ve 50 cm (4 adet/m2) dikim mesafelerinde dikilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; Haziran ayında 25 cm aralıkla dikilen Zoysia japonica 'Meyer' çeşidi fideleri en hızlı şekilde tesis olarak dikimden 8 hafta sonra, 1414 STİ' de  % 96 oranında çim örtüsü oluşturmuştur. Haziran ve Temmuz ayında denenen tüm dikim mesafelerinde Zoysia japonica yetişme sezonu sonunda %93-100 oranında tesis olmuş ve kaliteli çim dokusu sağlamıştır. Ağustos aylarında dikilen parseller ise aynı yetişme sezonu sonunda sadece %32-71 kaplama oranına ulaşmışlardır. Birim alanda en yüksek çim yoğunluğu 206 adet/50 cm2 ile Haziran ayında dikilen parseller sağlamıştır. İki çalışmadan elde edilen sonuçlar ışığında Akdeniz koşullarında Zoysia japonica çim türünde 'Zenith' çeşidi kullanılarak tohumla çim alan tesisinde, Haziran ayı optimum ekim zamanı olarak önerilebilir. 'Meyer' çeşidi kullanılarak çim fideleriyle vejetatif yöntemle çim alan tesisinde ise yine Haziran ayında 25-34 cm dikim mesafesi ile kısa sürede (8-10 hafta) kaliteli ve sık dokuya sahip bir çim alan tesisi elde etmek mümkün olabilir. Ağustos ayında ekim ve dikim ise aynı yetişme sezonu sonunda başarılı bir çim tesis oranını (%90 ve üzeri çimle kaplı alan oranı) sağlayamamıştır.

Abstract:
Zoysia japonica Steud (Japanese grass) presents a great potential for Mediterrenean and transition zones with its superior turf characteristics, shade tolerance, low maintanence requirement. The aim of this study was to identify the most appropriate seeding and planting time, and plug density for a successful establishment of Zoysia japonica cultivar under the conditions of the Mediterranean climate. Two parallel trials were conducted for this purpose.
In the first study, Z. japonica 'Zenith' cultivar were seeded at 10 g/m2 rate, on June, July and August 2012. Turfgrass establishment rate and quality were taken biweekly, and turfgrass density priot to onset of dormancy. The results showed that June seeding was the most successful where establishment rate was 98% at 2107 GDD, 12 weeks after seeding. However, plots seeded in August reached to 48% at the end of the growing season at 1980 GDD. Plots seeded in June provided the highest density per unit area of grass with 225 pieces of 50cm2 plugs, followed by 175 and 103 pieces / plots in July and August plantings, respectively.
In the second study, Z. japonica 'Meyer' plugs with 5 cm in diameter were planted at 25 (16 plugs/m2), 34 (9 plugs/m2) and 50 cm (4 plugs/m2) plugging distance in June, July and August 2012. According to the results of research; In June, plugs of Zoysia japónica 'Meyer' cultivar planted at 25 cm (16 plugs/m2) plugging distance were the fastest established 96 % at 1414 GDD after 8 weeks of planting. The pluggings in June and July, irrespective of density, established from 93% to 100%, providing a quality turf. However, August plugging failed to establish with a range of 32 to 71% before the onset of dormancy. The highest shoot density with 206 shoots/50 cm2 was counted from the plots planted in June. Overall results indicate that June is the best time for seeding, and June pluggings at 25 to 34 cm/plug distance established successfully before the growing season ends. Thus, August seeding or plugging is not recommended due to failing to establish within the planting season.