Kronik obstrüktif akciğer hastalığı olan hastalarda transteoretik modele göre evde uygulanan hemşirelik girişimlerinin sigara bırakmaya etkisi
The effect of home nursing interventions based on transtheoretical model for smoking cessation in patients with chronic obstructive pulmonary disease
Yazar: FİGEN ÇAVUŞOĞLU
Danışman: PROF. DR. AYŞE BEŞER ; PROF. DR. OĞUZ KILINÇ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Evde bakım hizmetleri = Home care services ; Hasta bakımı-hastane sonrası = After care ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Sigara içme = Smoking ; Sigarayı bırakma = Smoking cessation

Özet:
ÖZET
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı Olan Hastalarda Transteoretik Modele Göre Evde Uygulanan Hemşirelik Girişimlerinin Sigara Bırakmaya Etkisi  
Figen ÇAVUŞOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi
figencavusoglu55@hotmail.com  
Amaç: Bu çalışmanın amacı kronik obstrüktif akciğer hastalığı olan hastalarda transteoretik modele göre evde uygulanan hemşirelik girişimlerinin sigara bırakmaya etkisini incelemektir. 
Yöntem: Araştırmada deneysel tasarım kullanılmıştır. Araştırma girişim grubunda 33, kontrol grubunda 35 kronik obstrüktif akciğer hastası ile tamamlanmıştır. Veri toplama formu olarak sosyodemografik özellikler bilgi formu, Fagerstrom Nikotin Bağımlılık Testi, Transteoretik Modele ait Karar Alma Ölçeği, Öz-yeterlik Ölçeği, Değişim Aşamaları Ölçeği ve Davranış Değiştirme Yöntemleri Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde iki ortalama arasındaki farkın önemlilik testi, iki eş arasındaki farkın önemlilik testi, iki oran testi, ki kare, Mann Withney U testi ve Wilcoxon testi kullanılmıştır. 
Bulgular: Evde uygulanan hemşirelik girişimleri sonrası girişim grubundaki hastaların karar alma yarar alt boyut puan ortalamaları, öz-yeterlik puan ortalamaları ve davranış değiştirme yöntemleri alt boyut puan ortalamaları anlamlı derecede artış gösterirken (p<.05), karar alma zarar alt boyutu anlamlı oranda azalma göstermiştir (p<.05).  Değişim evrelerinde anlamlı düzeyde ilerleme görülürken girişim grubunda 9, kontrol grubunda ise 2 hasta sigarayı bırakmış olup aralarındaki fark da anlamlı bulunmuştur (p<.05). 
Sonuç: Bu çalışmanın sonuçları doğrultusunda kronik obstrüktif akciğer hastalarının sigara bırakmaları için evde bakımının desteklenerek Transteoretik Model bileşenlerinin temel alındığı girişimlerin planlanması ve hastaların motivasyonel görüşme tekniği kullanılarak izlemlerinin yapılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: KOAH, Transteoretik Model, evde bakım, hemşirelik, sigara bırakma.

Abstract:
ABSTRACT
The Effect Of Home Nursing Interventions Based On Transtheoretical Model For Smoking Cessation in Patients With Chronic Obstructive Pulmonary Disease 
Figen CAVUSOGLU
Dokuz Eylul University Faculty of Nursing
figencavusoglu55@hotmail.com  
Objective: The aim of this study is to evaluate the efficiency of nursing intervention based on smoking cessation transtheoretical model in patients with COPD who smoke
Method: Experimental design was used in the study. Thirty-three patients in the study group were completed with 35 chronic obstructive pulmonary disease patients in the control group. Sociodemographic characteristics data form, Fagerstrom Nicotine Dependency Test, Transteoretic Model Decision Making Scale, Self-efficacy Scale, Change Stages Scale and Behavior Modification Scale were used as data collection form. In the analysis of the data, the significance test of the difference between the two means, the significance test of the difference between two peers, the two-ratio test, Chi square, Mann Withney U test and Wilcoxon test were used.
 Findings: Decision-making subscale scores, self-efficacy score scores, and behavior modification methods subscale scores showed significant increases (p <.05) in the decision-making subscale of the patients in the experimental group after the home nursing interventions (p <.05). While there was a significant improvement in the change stages, 9 patients in the experimental group and 2 patients in the control group had left the cigarette but the difference between them was significant  (p <.05). 
Result: In the light of the results of this study, it is suggested that chronic obstructive pulmonary disease patients should support home care for smoking cessation and plan the interventions based on the Transteoretic Model components and follow up patients using motivational interview technique.
Key words: COPD, Transteoretik Model, home care, nursing, smoking cessation.