Anne-babaların duygusal sosyalleştirme davranışları ve okul öncesi dönem çocuklarının mizaç özellikleri ile zorbalık davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
The examination of relationship between emotional socialization behaviors of parents and  temperament characteristics of pre-school children and bullying behavior
Yazar: ECE NUR DÖNBAK
Danışman: DOÇ. DR. GÜLÇİN GÜVEN
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran zorbalığı = Peer victimization ; Ana-babaların duyguları sosyalleştirme davranışları = Parents emotional socialization ; Çocuk-okul öncesi =

Özet:
Bu araştırma, anne babaların duygusal sosyalleştirme davranışlarına "problem odaklı tepkiler, duygu odaklı tepkiler, duygu ifadesini kolaylaştıran tepkiler, küçümseyici tepkiler, cezalandırıcı tepkiler, ebeveynde sıkıntı tepkileri" ne göre okul öncesi çocuklarının mizaç özellikleri ile zorbalık davranışları arasında bir ilişkinin olup olmadığını incelemektedir.  
Araştırmanın örneklemi, 2024-2025 eğitim öğretim yılında İstanbul il merkezindeki devlet ve özel okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden 48-72 aylık çocuklar arasından rastgele seçilen 265 çocuk ve onların ebeveynlerinden oluşmaktadır. Araştırma betimsel nitelikte ilişkisel tarama modeli çerçevesinde yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Çocukların Olumsuz Duygularıyla Baş Etme Ölçeği", "Zorba ve Kurban Çocuk Davranışlarını Değerlendirme Formu" "Çocuklar İçin Kısa Mizaç Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmanın bulguları sonucunda; ebeveynlerin çocuk yetiştirme stilleri ile çocukların zorba-kurban davranışları arasında anlamlı fark gözlenmiştir. 
Araştırma bulguları, ebeveynlerin duygusal tutumları ile çocukların mizaç özellikleri ve zorbalık davranışları arasında anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir. Ebeveynlerin eğitim düzeyi arttıkça, çocukların ritmiklik ve sebatkarlık davranışları azalırken, duyguya odaklı tepkiler arttıkça kurban çocuk davranışları da artmaktadır. Ebeveynlerin cezalandırıcı ve problem odaklı tepkileri arttıkça, çocuklardaki zorbalık ve kurban davranışları azalmakta, sebatkarlık ve ritmiklik özellikleri de düşmektedir. Ayrıca, ebeveynlerin sıkıntı tepkileri arttıkça, çocukların kurban davranışlarında da azalma gözlemlenmiştir. Bu bulgular, ebeveyn tutumlarının, çocukların sosyal ve duygusal gelişimini önemli ölçüde şekillendirdiğini göstermektedir.

Abstract:
This research investigates whether there is a relationship between the temperament characteristics of preschool children and bullying behaviors, based on parents emotional socialization behaviors such as "problem-focused responses, emotion-focused responses, responses that facilitate emotional expression, dismissive responses, punitive responses, and distress responses in parents." 
The sample of the study consists of 265 children aged 48-72 months, randomly selected from public and private preschool education institutions in Istanbul city center, during the 2024-2025 academic year, along with their parents. The research is conducted using a descriptive relational survey model. The data collection tools used in the study include the "Personal Information Form," the "Children's Coping with Negative Emotions Scale," the "Bullying and Victimization Child Behavior Assessment Form," and the "Short Temperament Scale for Children."
The findings of the study reveal a significant difference between parents' child-rearing styles and children's bullying-victimization behaviors. The results suggest that there are significant relationships between parents' emotional attitudes and children's temperament characteristics and bullying behaviors. As parents' educational levels increase, children's rhythmicity and persistence behaviors decrease, while emotion-focused responses increase, leading to an increase in victim behaviors. When parents' punitive and problem-focused responses increase, bullying and victimization behaviors in children decrease, along with a decline in persistence and rhythmicity characteristics. Additionally, as parents' distress responses increase, a decrease in victim behaviors among children is observed. These findings indicate that parental attitudes significantly shape children's social and emotional development.