Ankilozan spondilit hastalarında anti-TNF alfa tedavisinin oksidatif stres parametreleri üzerine etkisi
The effect of anti-tnf alpha therapy on oxidative stress parameters in ankylosing spondylitis patients
Yazar: MEHMET AKİF BOZDAYI
Danışman: PROF. DR. MEHMET TARAKÇIOĞLU
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; LDL = LDL ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Spondilit-ankilozan = Spondylitis-ankylosing ; Tedavi = Treatment ; Tümör nekroz faktörleri = Tumor necrosis factors

Özet:
Ankilozan spondilit (AS) hastalarında anti-Tümör Nekroz Faktör (anti-TNF) tedavisinin inflamasyon, oksidatif stres ve lipid profili üzerine olan olası etkisini inceleyerek AS hastalarında önemli morbidite ve mortalite nedeni olan hızlandırılmış aterosklerozun patofizyolojisine yönelik literatüre katkı sağlamayı amaçladık. Çalışmamıza Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı Romatoloji polikliniğine başvuran 76 AS hastası (38 anti-TNF tedavisi alan hasta, 38 anti-TNF harici tedavi alan hasta) ve kontrol grubu olarak 32 sağlıklı gönüllü birey dahil edildi. Hasta grubunda hastalık aktivitesini değerlendirmek için Bath Ankilozan Spondilit Hastalık Aktivite İndeksi (BASDAİ) ve Bath Ankilozan Spondilit Fonksiyonel İndeksi (BASFİ) skorları hesaplandı. Hasta ve sağlıklı gönüllülerden elde edilen örneklerden total kolesterol, LDL-kolesterol, HDL-kolesterol, trigliserit, eritrosit sedimantasyon hızı (ESR), C-reaktif protein (CRP), toplam oksidan seviye (TOS), toplam antioksidan kapasite (TAS), nativ tiyol, total tiyol ve okside düşük yoğunluklu lipoprotein (oxLDL) düzeyleri ölçüldü. Non-HDL kolesterol düzeyi, plazma aterojenik indeksi (AİP), oksidatif stres indeksi (OSİ), disülfit düzeyi, disülfit/nativ tiyol oranı, disülfit/total tiyol oranı ve nativ tiyol/total tiyol oranı hesaplandı.  Tüm gruplar arasında total kolesterol, LDL-kolesterol, HDL-kolesterol, trigliserit, non-HDL kolesterol, oxLDL ve AİP düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Hasta gruplarının ESR ve CRP düzeyleri kontrol grubuna oranla istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu (p˂0,05). Anti-TNF tedavisi alan hasta grubunun BASDAİ skoru, BASFİ skoru, ESR ve CRP düzeyleri, anti-TNF harici tedavi alan hasta grubuna oranla istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p˂0,05). Hasta gruplarının TOS ve OSİ düzeyleri kontrol grubuna oranla istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu (p˂0,05). Elde ettiğimiz sonuçlar anti-TNF ilaç kullanımının AS hastalarında aterosklerotik kardiyovasküler hastalık riskini azaltabileciğini göstermektedir. Ayrıca AS'de sistemik inflamasyon, vasküler inflamasyon, vasküler oksidatif stres ve endotel disfonksiyonu arasındaki ilişkiyi araştıran kapsamlı çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Ankilozan Spondilit, Anti-TNF Alfa, Ateroskleroz, Oksidatif Stres, Okside LDL
Bu çalışma Gaziantep Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından desteklenmiştir (Proje Numarası: TF. UT. 20. 12).

Abstract:
Our aim was to investigate the pathophysiology of accelerated atherosclerosis, which is an important cause of morbidity and mortality in AS patients, by examining the possible effects of anti-Tumor Necrosis Factor (anti-TNF) therapy on inflammation, oxidative stress and lipid profile in patients with ankylosing spondylitis (AS). Our study included 76 AS patients (38 patients receiving anti-TNF therapy, 38 patients receiving conventional non-anti-TNF therapy) and 32 healthy volunteers as the control group who applied to the Rheumatology outpatient clinic of Gaziantep University Faculty of Medicine, Department of Physical Medicine and Rehabilitation. Bath Ankylosing Spondylitis Disease Activity Index (BASDAI) and Bath Ankylosing Spondylitis Functional Index (BASFI) scores were calculated to evaluate disease activity in the patient group. From samples obtained from patients and healthy volunteers, total cholesterol, LDL-cholesterol, HDL-cholesterol, triglyceride, erythrocyte sedimentation rate (ESR), C-reactive protein (CRP), total oxidant status (TOS), total antioxidant status (TAS), native thiol, total thiol and oxidized low-density lipoprotein (oxLDL) levels were measured. Non-HDL cholesterol level, plasma atherogenic index (AIP), oxidative stress index (OSI), disulfide level, disulfide/native thiol ratio, disulfide/total thiol ratio, and native thiol/total thiol ratio were calculated. There was no statistically significant difference between all groups in terms of total cholesterol, LDL-cholesterol, HDL-cholesterol, triglyceride, non-HDL cholesterol, oxLDL and AIP levels (p>0,05). ESR and CRP levels of the patient groups were found to be statistically significantly higher than the control group (p˂0,05). BASDAI score, BASFI score, ESR and CRP levels of the patient group receiving anti-TNF therapy were found to be statistically significantly lower than the patient group receiving conventional non-anti-TNF therapy (p˂0,05). TOS and OSI levels of the patient groups were found to be statistically significantly higher than the control group (p˂0,05). Our results show that the use of anti-TNF agents can reduce the risk of atherosclerotic cardiovascular disease in AS patients. In addition, we think that there is a need for more comprehensive studies investigating the relationship between systemic inflammation, vascular inflammation, vascular oxidative stress and endothelial dysfunction in AS.
Keywords: Ankylosing Spondylitis, Anti-TNF Alpha, Atherosclerosis, Oxidative Stress, Oxidized LDL
This study was supported by Gaziantep University Scientific Research Projects Unit (Project Number: TF.  UT.  20.12)