Yenidoğan sepsislerinde familyal hemofagositik lenfohistiyositoz taraması
Screening of familial hemophagocytic lymphohistiocytosis in neonatal sepsis
Yazar: ZÜHRE KADI OZAN
Danışman: PROF. DR. EROL ERDURAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Aile = Family ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebek-yenidoğmuş hastalıkları = Infant-newborn diseases ; Bebekler = Infant ; Hemofagositik lenfohistiyositoz = Hemophagositic lymphohistiocytosis ; Mutasyon = Mutation ; Sepsis = Sepsis

Özet:
Amaç: Yenidoğan döneminde, sepsis ve primer hemofagositik lenfohistiyositoz (HLH) benzer klinik ve laboratuvar bulguları gösterdiğinden ve ayrımları zor olduğundan, sepsisli yenidoğanlarda HLH tanısının gözden kaçabiliyor olabileceğini araştırmak amacıyla, belirlenen kriterleri sağlayan hastalarda primer HLH ile ilişkili genetik mutasyon varlığı araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi, Pediatri Anabilim Dalı, Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi'nde Temmuz 2019-Haziran 2021 tarihleri arasında, sepsis tanısı olup; 1)Akraba evliliği ve/veya kardeş ölüm öyküsü 2)Hepatosplenomegali 3)Hiperferritinemi (>500 ng/mL) kriterlerinin en az 2'sini sağlayan 22 yenidoğanda, familyal HLH ile  ilişkili genetik mutasyon araştırılmıştır.
Bulgular: 12 hastada literatürde ''benign'' kategorisinde sınıflandırılan, STXBP2 geninde c.1576A>G (I526V), UNC13D geninde c.2599G>A (K867E) homozigot veya heterozigot polimorfizmleri tespit edildi. 2 hastada, STXBP2 geninde c.1034C>T (T345M), 1'er hastada STXBP2 geninde c.1470G>A (R490Q), STX11 geninde c.799G>A (V267M), UNC13D geninde c.1759G>A (R587C), PRF1 geninde c.1620A>G (p.Gln540=) heterozigot mutasyonu tespit edildi. Heterozigot mutasyona sahip hastaların 2'sinde, beraberinde HLH kliniği ile ilişkilendirilmiş polimorfizmler vardı. 3 hastada mutasyon olmaksızın, HLH kliniği ile ilişkilendirilen polimorfizm tespit edildi; 1 hastada PRF1 geninde c.272C>T (A91V) heterozigot, 2 hastada da UNC13D geninde c.175G>A (A59T) heterozigot polimorfizmi bulundu. 
Sonuç: Sepsis tanılı, belirlenen kriterleri sağlayan hastalarda, HLH ile ilişkili genlerde heterozigot mutasyon veya polimorfizmler tespit edilmiştir. Literatürde bu mutasyon veya polimorfizmlere sahip HLH vakaları bildirildiğinden, bu kriterlerden en az 2'sini taşıyan yenidoğan sepsisli hastalarda, HLH ile ilgili ileri araştırma yapılmasını öneriyoruz.
Anahtar kelimeler: Sepsis, hemofagositik lenfohistiyositoz, mutasyon

Abstract:
Objective: In order to investigate whether the diagnosis of hemophagocytic lymphohistiocytosis (HLH) in newborns with sepsis may be overlooked, it was aimed to investigate the presence of genetic mutations associated with primary HLH in patients who meet the specified criteria, since sepsis and primary HLH in the neonatal period show similar clinical and laboratory findings.
Materials and Methods: In 22 newborn patients who were followed up with the diagnosis of sepsis in the Neonatal Intensive Care Unit of Karadeniz Technical University Faculty of Medicine, Department of Pediatrics, between July 2019 and June 2021, and fulfilled at least 2 of the 3 criteria for 1)History of consanguineous marriage or sibling death, 2)Hepatosplenomegaly 3)Hyperferritinemia(>500 ng/mL), genetic mutations associated with familial HLH were screened.
Results: In our study, homozygous or heterozygous polymorphisms of c.1576A>G (I526V) in the STXBP2 gene and c.2599G>A (K867E) in the UNC13D gene were detected in 12 patients, classified in the "benign" category in the literature. Heterozygous mutation was demonstrated in 6 patients; c.1034C>T (T345M) in STXBP2 gene in 2 patients, one patient each had heterozygous mutations of c.1470G>A (R490Q) in the STXBP2 gene, c.799G>A (V267M) in the STX11 gene, c.1759G>A (R587C) in the UNC13D gene, c.1620A>G (p.Gln540=) in the PRF1 gene detected. Two of the patients with heterozygous mutations had polymorphisms associated with HLH. Polymorphism associated with HLH clinic was detected in 3 patients without mutation; c.272C>T (A91V) heterozygous polymorphism in PRF1 gene was found in 1 patient and c.175G>A (A59T) heterozygous polymorphism in UNC13D gene in 2 patients.
Conclusion: Heterozygous mutations or polymorphisms in genes associated with HLH were detected in newborn patients diagnosed with sepsis and meeting the specified criteria. As cases of HLH with these mutations or polymorphisms have been reported in the literature, we recommend further investigation of HLH in newborn diagnosed with sepsis with at least 2 of these criteria.
Key words: Sepsis, hemophagocytic lymphohistiocytosis, mutation