COVİD-19 pandemisinde bireylerin travma sürecindeki değişimleri ve travma sonrası büyümenin, öz duyarlılık, başa çıkma yolları ve kontrol odağı ile ilişkisinin incelenmesi: Boylamsal bir çalışma
The relationship of post-traumatic growth with self-compassion, locus of control and ways of cope in the COVİD-19 pandemic: A longitudinal study
Yazar: DİLAN TOSUN
Danışman: PROF. DR. ŞEYDA TÜRK
Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Bulaşıcı hastalıklar = Communicable diseases ; COVID 19 = COVID 19 ; Denetim odağı = Locus of control ; Pandemiler = Pandemics ; Travma = Trauma ; Travma sonrası gelişim = Post-traumatic development ; Öz duyarlılık = Self compassion

Özet:
COVID-19 salgını tüm dünyayı ekonomik, sosyal ve psikolojik olmak üzere çeşitli yönlerden etkilemiştir. Ülkemizde COVID-19 salgının psikolojik boyutlarını incelemek için yapılan bu araştırmada üç ay aralıklarla iki ölçüm alınarak bireylerin travma sonrası büyümeleri araştırılmıştır. 2020 yılının Mayıs ayında araştırmanın ilk aşaması 240 kişi ile, Eylül ayında araştırmanın ikinci aşaması 50 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Bu boylamsal çalışmada araştırmanın başlangıcında ve o tarihlerde bilinenler ışığında COVID-19'un üç ay içinde hafifleyeceği veya sona ereceği varsayılmış ve hipotezler bu varsayım üzerinden hazırlanmıştır.
Katılımcılara travmanın algıladıkları şiddetine yönelik soru formu, Beck Anksiyete Ölçeği, Kontrol Odağı Ölçeği, Travma Sonrası Büyüme Envanteri, Öz Duyarlılık Ölçeği ve Stresle Başa Çıkma Yolları Ölçeği verilmiştir. Veriler Aşamalı Regresyon analizi incelenmiştir. Araştırma sonuncunda iki ölçüm arasında katılımcıların travma sonrası büyüme puanlarında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamış ancak iyimser yaklaşım ve travma şiddetinin travma sonrası büyümeyi yordadığı, ve son ölçümde  katılımcıların öz duyarlılıklarının, anksiyete düzeylerinin ve duygu odaklı başa çıkma yolunu kullanmalarında artış olduğu görülmüştür. Pandemi sürecinin devam ediyor olması, travma sonrası büyüme puanlarında ön ve son ölçümlerde anlamlı bir fark olmamasını ve katılımcıların anksiyete düzeylerinin iki zaman içinde artış göstermesini açıklar niteliktedir.

Abstract:
The COVID-19 epidemic has affected the whole world in various aspects, including the economic, social, and psychological areas. In this study, which was conducted to examine the psychological dimensions of the COVID-19 epidemic in Turkey, the post-traumatic growth of individuals was investigated by taking two measurements at three-month intervals. In May 2020, the first stage of the research was carried out with 240 participants, and in September, the second stage of the research was carried out with 50 participants. In the beginning of the study, based on available information it was predicted that COVID_19 would decrease in intensity or be finished by the end of three months which is when the second stage of data collection was conducted. The hypothesis for the study were developed based on th is assumption. A questionnaire about the perceived severity of the trauma, Beck Anxiety Scale, Locus of Control Scale, Post Traumatic Growth Inventory, Self-Compassion Scale, and Ways of COPE were given to the participants. Data were analyzed by using Stepwise Regression analysis.Findings showed that there was no statistically significant difference in the post-traumatic growth scores of the participants over the two time periods. However, it was found that optimistic approach and trauma severity predicted post-traumatic growth and the participants' self- compassion, anxiety levels, and their use of emotion-focused coping increased over the two time periods. The fact that the pandemic process continues, and the anxiety levels of the participants increased in two periods explains this result.