Yüzücülerde farklı kapsam ve şiddetlerde uygulanan inspiratuar kas egzersizinin kan laktat düzeyine akut etkisi
Acute effects of inspiratory muscle exercise with different volume and intensity on blood lactate in swimmers
Yazar: MAAN HASAN MAHMOOD MAHMOOD
Danışman: PROF. DR. HAMDİ PEPE
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Kan = Blood ; Laktatlar = Lactates ; Solunum = Respiration ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Yüzme = Swimming

Özet:
Bu araştırmada; yüzücülerde farklı kapsam ve şiddette uygulanan inspiratuar kas egzersizinin kan laktat düzeyine akut etkisi incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda çalışmaya toplamda 15 sağlıklı erkek yüzücü (22.00±0.52 yaş, 176±3.17 boy, 70.25±6.42 vücut ağırlığı) katılmıştır. Çalışmaya katılım kriteri olarak en az 5 yıllık yüzme sporu geçmişine sahip olmak olarak belirlenmiştir. Çalışmaya katılan deneklere yapılan maksimal inspiratuar basınç (MIP) ölçümlerinin ardından kapsama yönelik 2x30 nefesten oluşan inspiratuar kas egzersizi 1, 2 ve 3 kez tekrar edilmiştir. İnspiratuar kas egzersizinin şiddet artımında ise deneklere MIP değerlerinin %40-60-80 ve 100 şiddetinde egzersizler yaptırılmıştır. Her egzersiz akabinde kan laktat ölçümü yapılıp değerler kaydedilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde SPSS 22.0 programı kullanılıştır. Değerlerin normallik sınaması için Shapiro-Wilk testi yapılmıştır. Uygulamalar arasında oluşan farkın analizi için Repeated Measures One Way ANOVA ve LSD testleri yapılmıştır. Ayrıca uygulamalardaki laktat miktarı ve MIP değeri arasındaki ilişkilerin incelenmesi için Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Değerler ortalama, standart sapma, standart hata, partial ETA, %95 güven aralığı şeklinde sunulmuş ve 0.05 anlamlılık düzeyinde incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, 180 nefes kapsamına sahip uygulamanın diğer kapsam uygulamalarından (baseline, 30 nefes ve 60 nefes) anlamlı ölçüde laktat değerini arttırdığı (p<0.05) tespit edilmiştir. Ayrıca %60-80 ve 100 şiddet seviyelerinin de laktat konsantrasyonunu anlamlı ölçüde, diğer şiddet uygulamalarına göre (baseline ve %40), arttırdığı belirlenmiştir (p<0.05). Bunların yanı sıra kapsam ve şiddet uygulamalarına göre değişen laktat değerleri ile MIP değerleri arasında da anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir (p<0.05). Sonuç olarak 180 nefeslik inspiratuar kas egzersizi kapsamının ve %60 ve üzerinde maksimal inspiratuar basınç şiddetinin kan laktatını arttırabildiği söylenebilir.

Abstract:
In this study; the acute effect of inspiratory muscle exercise performed in different volume and intensity on blood lactate levels in swimmers was investigated. For this purpose, a total of 15 healthy male swimmers (22.00 ± 0.52 years, 176 ± 3.17 height, and 70.25 ± 6.42 weight) participated in the study. Having at least 5 years of swimming sports background was determined as a criterion for participation in the study. After the maximal inspiratory pressure (MIP) measurements carried out the subjects, the inspiratory muscle exercise consisting of 2x30 breaths for volume exercise was repeated 1, 2 and 3 times. In increasing the intensity of inspiratory muscle exercise, the subjects were exercised with 40-60-80 % and 100 % intensity of MIP values. After each exercise, blood lactate measurement was taken and values were recorded. SPSS 22.0 program was used in the analysis of the data. Shapiro-Wilk test was used for normality test. Repeated Measures One Way ANOVA and LSD tests were performed to analyze the difference between interventions. In addition, Pearson correlation analysis was performed to examine the relationships between lactate amount and MIP value. Values were presented as mean, standard deviation, standard error, partial ETA, 95% confidence interval and were examined at 0.05 significance level. According to the results, it was determined that the intervention with 180 breath volume significantly increased the lactate value (p < 0.05) from other volume intervention (baseline, 30 breaths and 60 breaths). It was also determined that 60-80 % and 100 % intensity levels significantly increased lactate concentration compared to other intensity interventions (baseline and 40%) (p < 0.05). In addition to these, significant correlations were found between lactate values and MIP values, which vary according to volume and intensity interventions (p < 0.05). As a result, it can be said that the volume of 180 breaths of inspiratory muscle exercise and maximal inspiratory pressure intensity on 60% and above can increase blood lactate.