İdiyopatik parkinson hastalığı olan kişilerde stigmatizasyon ve depresyon-anksiyete ilişkisi
Relationship between stigmatization and depression-anxiety among individuals with idiopathic parkinson's disease
Yazar: FATMANUR ALTUNSOY YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. AYHAN KÖKSAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Damgalama = Stigmatization ; Depresyon = Depression ; Parkinson hastalığı = Parkinson disease ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
AMAÇ: 	 Çalışmamızda, İdiyopatik Parkinson hastalarında depresyon ve anksiyete düzeylerini ölçmeyi, bekledikleri stigma düzeylerini değerlendirmeyi, bu verilerin birbirleriyle ve hastaların sosyodemografik özellikleriyle olan ilişkisini değerlendirmeyi amaçladık.
GEREÇ VE YÖNTEM: Temmuz 2020- Kasım 2020 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Anabilim Dalı Hareket Bozukluğu ve Parkinson polikliniğine başvuran veya serviste belirtilen tarihlerde yatışı olan Birleşik Krallık Parkinson Hastalığı Derneği Beyin Bankası Klinik Tanı Kriterlerine göre İdiyopatik Parkinson hastalığı tanısı ile takip ettiğimiz 60 hasta çalışmaya dahil edildi. Sosyodemografik ve İdiopatik Parkinson Hastalığı ile ilgili genel bilgileri araştırmacı tarafından hazırlanmış Sosyodemografik ve klinik veri formuyla alındı. Hastaların demansiyel semptomlarını değerlendirmek amacıyla Standardize Mini-Mental Durum Testi (SMMT) uygulandı. Ayrıntılı nörolojik muayeneyi takiben Hoehn-Yahr Skalası, Parkinson Hastalığı Yaşam Kalitesi Anketi PHA-39 uygulandı. Kişilerin beklenen stigmatizasyon düzeyi Kronik Hastalıklarda Beklenen Stigma Ölçeği ile ölçeklendirildi. Kişilerin depresyon ve anksiyete şiddetleri Hamilton Depresyon Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği ile puanlandırıldı.
BULGULAR: Çalışmamızda hastalığın evresi ile depresyon, anksiyete, beklenen stigma değerlerinin korele olarak arttığını saptadık. Kadın hastalarda Hoehn Yahr Evresinin stigma değerleri arasında korelasyon varlığı araştırıldığında; tüm stigma değerlerinde erkek hastalara kıyasla daha yüksek korelasyona sahip oldukları gözlendi. Hastalığın süresi arttıkça da stigma puanları artmaktaydı. Hastaların stigmatizasyonu arttıkça yaşam kalitesinin de korele olarak azaldığını saptadık. Verilerimiz değerlendirildiğinde literatürle uyumlu olarak anksiyete ve depresyon varlığının stigmatize edilme beklentisini arttırdığını elde ettik. Beklenen stigmanın %29' unu anksiyete açıklarken, %37'sini depresyon açıklamaktadır. Hastalığın başlangıç şekliyle depresyon arasında anlamlı fark gözlenmedi. 
SONUÇ: İPH'da; epilepsi, multiple skleroz gibi kronik gidişli diğer nörolojik hastalıklarda da olduğu gibi anksiyete ve depresyon varlığı kişilerde beklenen stigma değerlerinde artmaya ve kişinin kendine olan saygısında, yaşam doyumunda azalmaya neden olabilir. Uzun süreli sağlık sorunlarının da eklenmesiyle yaşam kalitesi olumsuz etkilenebilmektedir. Nörologlar için İPH'da damgalanmayı değerlendirebilecek ve depresyon ile anksiyeteyi değerlendirebilecek bir ölçek kullanmak bunun için önemlidir. Parkinson hastalığı ile ilgili daha fazla bilgilendirme yapılması ile sosyal damgalanmanın, hastaların öz saygısındaki azalmanın da önüne geçebilir. 
Anahtar Kelimeler: İdiyopatik Parkinson Hastalığı, Depresyon, Anksiyete, Stigma, Yaşam Kalitesi 
İletişim Adresi: fatmanur.altunsoy@gmail.com

Abstract:
AIM: In our study, we aimed to measure the levels of depression and anxiety in patients with Idiopathic Parkinson's Disease, to evaluate their anticipated stigma levels, and to evaluate the relations of these data with each other and with sociodemographic variables.
MATERIALS AND METHODS: 60 patients who applied to the Movement Disorder and Parkinson's Disease outpatient clinics of Department of Neurology or who had been hospitalized in the Neurology clinics of Bakırköy Research and Training Hospital for Psychiatry, Neurology and Neurosurgery between July 2020 and November 2020, and who were on follow-up for Idiopathic Parkinson's Disease diagnosed according to United Kingdom Parkinson's Disease Society Brain Bank Clinical Diagnostic Criteria were included in our study. Sociodemographic data and general information about Idiopathic Parkinson's Disease of the individuals were obtained through a sociodemographic and clinical data form designed by the researcher. Standardized Mini-Mental State Examination (SMMSE) was applied to evaluate the dementia symptoms of the patients. Following detailed neurological examination, Hoehn-Yahr Scale and Parkinson's Disease Quality of Life Questionnaire PDQ-39 were applied. The anticipated stigma levels of individuals were measured with the Chronic Illness Anticipated Stigma Scale. Depression and anxiety levels of individuals were measured with the Hamilton Depression Scale and the Beck Anxiety Inventory.
RESULTS: In our study, we found the stage of the disease and depression, anxiety, and anticipated stigma levels to be in correlation. The correlation between Hoehn Yahr scale and stigma total and subscale scores were found to be more apparent in female patients than male patients. We found the stigma scores to increase as the duration of the disease increased. We found that as the anticipated stigma of the patients increased, their quality of life decreased. When our data were evaluated, we found that the presence of anxiety and depression increased the levels of anticipated stigma, in accordance with the literature. While the 29% of the anticipated stigma could be explained by anxiety, 37% could be explained by depression. There was no significant relation between different forms of disease onset and depression.
CONCLUSION: In IPD; as in other chronic neurological diseases such as epilepsy and multiple sclerosis, the presence of anxiety and depression may cause an increase in anticipated stigma scores and a decrease in self-esteem and life satisfaction. With the addition of long-term health problems, quality of life may be adversely affected. Therefore it is important for neurologists to use scales that can evaluate stigmatization, depression and anxiety in IPD. Providing more information about Parkinson's disease can prevent social stigma and low self-esteem in patients with Idiopathic Parkinson's Disease.  
Keywords: Idiopathic Parkinson's Disease, Depression, Anxiety, Stigma, Quality of Life 
Contact Info: fatmanur.altunsoy@gmail.com