Raylı sistem araç üretim tesislerinde elektriksel güvenilirlik analizi
Electrical reliability analysis in rail system vehicle production facilities
Yazar: ENGİN KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ERDUMAN
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Güvenilirlik, bir ürünün; belirli amaçlar doğrultusunda ve belirli bir kullanım aralığında kendisinden beklenilen işi yerine getirme kabiliyetidir. Gelişen modern dünya ile teknolojik yenilikler insanların günlük yaşamlarına her alan da kolaylık sağlamaktadır. Bu alanlardan biri olan ulaşım sektörü kara, hava, deniz ve demiryolu olarak alt ulaşım sektörlerinden meydana gelmektedir. Özellikle son zamanlarda raylı sistem sektörünün ulaşım sektöründeki payı hızla artmış hem dünyada hem de ülkemizde teknolojik gelişmeler ile birlikte raylı sistem sektörüne ağırlık verilmiştir. Dolayısıyla raylı sistem sektörünün önemli bir alt sistemi olan raylı araçlara ilişkin olarak insan nüfusunun artmasına paralel şekilde artan raylı araç kullanım talebini karşılayacak sayıda araç üretebilecek üretim tesislerinin güvenilirliği ön plana çıkmaktadır. Raylı sistem araç üretim tesislerinde işletme verimliliğinde, üretim hatlarında ve makinelerinde bulunan donanımların elektriksel güvenilirliği önemli rol oynamaktadır. Plansız duruşların yoğun olduğu üretim tesislerinde öncelikle elektriksel arızalarla ilgili detaylı bir analiz yapılma, analiz sonucuna bağlı olarak gerekli bakım faaliyetleri belirlenmelidir. Elektriksel güvenilirliğin belirlenmemesi üretim sürecinde olumsuzlukların yaşanmasına, beklenmedik duruşların olmasına, bakım planlarının yapılamamasına ve arızaların çalışan personelin kendi insiyatifine bırakılmasına sebep olacaktır.
Bu araştırmamızda raylı üretim tesisi bileşenleri içinde özellikle elektriksel arıza yapması durumunda üretim hattı üzerinde etkili olan bileşenler seçilerek blok diyagram yöntemi kullanılarak güvenilirlik analizi yapılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda yapılan çalışmalar sonucunda güvenilirlik analizi ile birlikte üretim tesisindeki durumsal farkındalığın elektriksel bakım açısından artırılması amaçlanmıştır. Güvenilirlik analizinde, belirli bir zaman periyodunda makine bazlı elektriksel arızalanma sayısı, arıza süresi ve toplam çalışma süresi kullanılmıştır. Elektriksel güvenilirlik analizi ile raylı sistem üretim tesisindeki makinelerin mevcut elektriksel arıza oranları, arıza dağılımları ve çalışma olasılıkları hakkında bilgiler elde edilecektir. Bu bilgiler elektriksel bakım yapılacak makinelerin önceliklendirilmesinde kullanılacaktır. Elektriksel bakım faaliyetlerinde ön planda tutulması gereken arızalar, kümülatif etkilerine göre tespit edilmiş ve böylece raylı sistem üretim tesisindeki hatlarda riskli noktalar ve makinalar için elektriksel bakım faaliyetlerinde hangi arızalara önem verilmesi gerektiği belirlenmiştir.
Sonuç olarak raylı sistem üretim tesisi bileşenlerinin arıza oranı, arıza oranları belirlenmiş ve bileşenlerin kendi aralarındaki gerçek zamanlı bakım öncelikleri tespit edilmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Raylı sistemler, güvenilirlik analizi, blok diyagram, bakım

Abstract:
ABSTRACT
Reliability is the ability of a product to fulfill the work expected of it for specific purposes and within a certain range of use. The developing modern world and technological innovations provide convenience to people's daily lives in every field. The transportation sector, which is one of these areas, consists of sub-sectors of transportation as land, air, sea and railway. Especially recently, the share of the rail system sector in the transportation sector has increased rapidly and the rail system sector has been emphasized with technological developments both in the world and in our country. Therefore, with regard to rail vehicles, which are an important subsystem of the rail system sector, the reliability of production facilities that can produce the number of vehicles to meet the increasing demand for rail vehicle use in parallel with the increase in the human population comes to the fore. The electrical reliability of the equipment in the production lines and machines plays an important role in the operational efficiency of rail system vehicle production facilities. In production facilities where unplanned stoppages are intense, first of all, a detailed analysis of electrical faults should be made and necessary maintenance activities should be determined depending on the results of the analysis. Failure to determine the electrical reliability will cause negativities in the production process, unexpected downtime, failure to make maintenance plans and leaving the failures to the initiative of the personnel.
In this research, the components that are effective on the production line especially in case of electrical failure among the components of the rail production facility were selected and reliability analysis was performed using the block diagram method. As a result of the studies carried out in line with the findings obtained, it is aimed to increase the situational awareness in the production facility in terms of electrical maintenance with the reliability analysis. In the reliability analysis, the number of machine-based electrical failures, downtime and total uptime were used in a given time period. With the electrical reliability analysis, information about the current electrical failure rates, failure distributions and operating probabilities of the machines in the rail system production facility will be obtained. This information will be used to prioritize the machines to be electrically maintained. The failures that should be prioritized in electrical maintenance activities are identified according to their cumulative effects, and thus, it is determined which failures should be prioritized in electrical maintenance activities for risky points and machines on the lines in the rail system production facility.
As a result, the failure rate and failure rates of the components of the rail system production facility were determined and the real-time maintenance priorities among the components were determined. 
Keywords: Rail systems, reliability analysis, block diagram, maintenance