Özelleştirme sürecinde kamu personel yönetiminden insan kaynakları yönetimine geçiş ve T. C. Ziraat Bankası örneği
Transition from public personnel administration to human resources management during privatization process and T.C. Ziraat Bankasi sample
Yazar: SANEM AYTAŞ
Danışman: Y.DOÇ.DR. ŞENOL DURGUN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
Tüm dünyada hızla süren değişimler neticesinde, devletinküçültülmesi ve bunun yollarından biri olan özelleştirme kaçınılmaz olmuştur.Özelleştirme, ekonomik faaliyette bulunmak üzere devlet ya da başka birkamu kuruluşu tarafından yalnız ya da ortaklık yolu ile, sermayesinin tamamıçoğunlukla devlet ya da diğer kamu kuruluşlarına ait olarak oluşturulan,doğrudan doğruya ya da dolaylı biçimde devlet tarafından denetlenen veürettikleri mal ve hizmetlerden yararlanabilmek için karşılık ödenmesigereken iktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları, müesseseler,bağlı ortaklıklardan oluşan K T'lerin özel sektöre devredilmesidir.Özelleştirmenin amacı K T'lerden ve devletin yüklendiği bazı ?asli olmayan?görevlerden kaynaklanan sorunların çözülmesi ve devlete kaynaksağlanmasıdır.Özelleştirmenin özelleştirilen kurumun mülkiyet devri, bu kurumüzerindeki hakların tamamen ya da kısmi olarak devri ya da belli bir kamuhizmetinin özel sektöre devri gibi çeşitli yöntemleri vardır, bunlardan kurumve özelleştirme yapılan ülkenin yapısına uygun olanı gerektiğinde ülkeyetkililerce belirlenir. Türkiye Cumhuriyeti'nde de devletin ortaya çıkışıylaneredeyse paralel olarak başlayan özelleştirme çalışmaları 1985 yılından buyana hızlanarak devam etmektedir.Özelleştirmenin devlet yapısı üzerindeki etkilerine ve getirdiğideğişimlere bakılırsa; bunların azımsanmaması gereken bir kısmınınözelleştirilen ya da özelleştirilmesi gereken kumrulardaki personelindurumuyla ilgili olduğu görülür. Bu aynı zamanda zaten bir çok tartışmalaraneden olan ?Türk Kamu Yönetimindeki Personel Sorunları?nın daçözülmesiyle ilgilidir.Değişimin yaşandığı alanlardan biri olan kamu personel yönetimi,çağa ayak uydurmak için zamanla bu kavramın yerini alan insan kaynaklarıyönetimine dönüşmüştür. Bu dönüşüm her zaman tam anlamıylayaşanamasa da özellikle özel sektörle birebir iç içe olan hatta zaman zamanözel sektörle rekabet halinde olan K T'lerde olması gerektiği gibi daha çokkendini hissettirmiştir.Kamu personel yönetiminden insan kaynaklarından geçişle beraber,personel insan kaynağı olarak algılanmış ve insan olmaktan kaynaklanan veonu diğer üretim faktörlerinden özellikleri üzerinde durulmaya başlanmıştır.Bu noktada temelde örgüt verimini arttırmayı amaçlayan insan kaynaklarıyönetimi hem mevcut hem de potansiyel olarak ileride örgüte katılabilecekolan insan kaynaklarının memnuniyetine, planlanmasına, ve geliştirilmesineönem vermiş, bu doğrultuda oluşmuş ve gelişmiştir.Ancak bu gelişme gerek özel sektörde gerekse kamu sektöründe herzaman istenildiği gibi olmamış, beklenen sonuçları vermemiştir. Çoğunluklasadece personel departmanlarının isminin insan kaynakları departmanıolarak değiştirilmesinden ibaret olan bu değişim, kimi zamanda daha çokbüyük firmalarda ve bazı kamu kurumlarında ve K T'lerde gerçek birdeğişimin yaşanmasına sebep olmuştur.Türk bankacılık sektöründe önemli bir yere sahip olan ve kuruluşu19. yüzyıla dayanan T.C. Ziraat Bankası A.Ş. o günden bu yana yaşanangelişmeler çerçevesinde, Türk kamu yönetiminde yaşanan gelişme vedeğişimleri bu yapının bir parçası olarak yaşamıştır. Günümüzde de buçerçevede özelleştirilmesi gündemdedir. Özelleştirilmesi için öncelikle özelsektöre uyum sağlaması ve iyileştirilmesine çalışılan bankanın insankaynakları yapısı da bu uyum ve iyileştirme çalışmalarının bir parçasıdır.Modern bankacılık sektöründe var olan rekabet ortamında başarılı sonuçlaralabilmesi için bankanın insan kaynaklarında da mevcut sorunları tespit etmeve giderme; bankada daha başarılı ve verimli insan kaynakları yönetimioluşturma çalışmaları halen devam etmektedir.

Abstract:
As a result of the change that takes place all over the world,decrease in the size of government and one of the ways of minimizing thegovernment, privatization became inevitable. Privatization is basically definedas taking a service or public economical agency out of state control, andgiving to private sector by its entire means. The reason for privatization is tosolve problems caused by public economical agencies and ?unessential?duties that are held by the government and to provide resources for thegovernment.There are ways of privatization including giving the ownership, givingthe rights on the agency partially or completely, or giving the right of a publicservice to private sector. It is up to the government authorities to decidewhich way suits the country best and it is their job to find the right way for thecountry. Privatization is a subject matter in the Turkish Republic since thedevelopment of the country, privatization actions has been taking place fasterand being the center of public attention since 1985.Looking at the effects and change that came with privatization; it ismostly about the personnel situation in the privatized public economicalagencies or the ones planned to be privatized. This is also about solving thepersonnel administration problems of ? The Turkish Public Administration?that are already being discussed.One of the areas change is taking place is public personneladministration, where the concept itself became human resourcesmanagement just to adjust the time being. This transformation didn?t alwayscompletely come through but when it came to public economical agencieswhich always had to be in one to one competition with the private sector, ithad made itself clearer.By the time public personnel administration became humanresources management, personnel came to be understood as humanresources and characteristics of being human and what has been separatingit from the other production factors came to be understood. At this pointhuman resources management, subject of which is basically to raiseproductivity, developed through pleasing, planning and improving humanresources those which are present and those which are potential.But this development didn?t always take place as much as expectedin both public and private sector and also hasn?t given the results expectedfrom it. Mostly personnel departments? names have been changed intohuman resources departments and once in a while a real change anddevelopment could be seen in big enterprises, some public associations andpublic economical agencies.T.C. Ziraat Bankası A.Ş. which has been developed in nineteenhundreds and still has an important role in theTurkish Banking sector hasalso been through the changes of its time in both banking sector and publicsector as a part of both sectors. In this main frame it is now a part of theprivatization process. To be privatized, it seems that it has to first fit to privatesector structure and be able to compete with its counterparts. Having animportant part in the sector, its human resources management system alsohas to be developed. Its goal being successful in the sector, and to be able tocompete and be better in the modern banking sector; the problems in humanresources management should be found and solved as a priority. The studiesin developing human resources to be more efficient are still being continuedin the Bank as it should be.