İstanbul'da bulunan bazı saray bahçelerinin yapısal ve bitkisel dokusunda batılılaşmanın etkilerinin incelenmesi
Analysis of the effects of westernization on structural and vegetational texture of certain palace gardens in İstanbul
Yazar: MAKBULENUR BEKAR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA VAR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Bu çalışmada; konu edilen İstanbul'un bazı Milli Sarayları tarih boyunca birçok imparatorluğa ve tarihi olaylara tanıklık etmiştir. Padişahlara hizmet eden en önemli şehirlerinden biri olmasından dolayı İstanbul Türkiye'nin sahip olduğu en önemli şehirlerin başındadır. Mevcut mimari ve tarihi potansiyeli yüzyıllar öncesine dayanmakta ve oluşan bu potansiyel İstanbul'un kültürel kent envanterini oluşturmaktadır. 19.Yy Sarayları da bu kent mirasının bir parçasını oluşturmaktadır. '19.Yy'ın da etkisiyle gelişen teknoloji ve Sanayi Devrimi bahsedilen saray bahçelerini de gerek yapısal doku gerekse bitkisel dokusunun üzerinde etki bırakmıştır.' varsayımından yola çıkılmıştır.
Bu bağlamda çalışma 4 aşamadan meydana gelmektedir. Birinci bölümde bahçe kavramı, Türk-Osmanlı Bahçeleri, Osmanlı Saraylarını etkileyen peyzaj sanatları, Dolmabahçe, Topkapı, Beylerbeyi ve Yıldız Saraylarının biçimlenişi ve bu biçimleniş üzerindeki batı etkisi incelenmiştir. İkinci bölümde, araştırma yöntemi ve çalışma alanı hakkında bilgiler verilerek, hazırlanacak olarak saray kimlik kartları anlatılmıştır. Üçüncü bölümde, yapılan kimlik kartları ile elde edilen bulguların değerlendirilmesi yer almaktadır. Son bölümünde ise yapılan literatür ve alan çalışmasının genel sonuçları yapılmakta ve önerilere değinilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Saray, Batı Etkisi, Osmanlı Sarayları, Sanat Tarihi, Saray Kartı

Abstract:
Certain national palaces entreated in the present study witnessed several empires and historical events in the past. Istanbul, one of the most important cities that served sultans, is the most significant urban center in Turkey. Its existing architectural and historical potential is based on a centuries old history and this potential forms the cultural urban inventory of Istanbul. 19th Century palaces are among this urban heritage. The current study is based on the premise that 'Technology and industrial revolution that advanced under the effects of the 19th Century have affected the structural and vegetation texture of the related palace gardens.'
Thus, the study is constructed in 4 sections. In the first section, the concept of garden, Turkish-Ottoman gardens, landscape arts that influenced Ottoman palaces and formation of Dolmabahçe, Topkapı, Beylerbeyi and Yıldız Palaces and the western influences in this formation were discussed. In the second section, information was provided on the research methodology and the field of study and palace identity cards that would be designed were explained. The third section is dedicated to the assessment of the finings obtained with the identity cards. The final section includes general results of the conducted literature review and field study and recommendations.

Key words: Palace, western influence, Ottoman palaces, art history, palace card.