İHA ile üretilmiş ortofoto, sayısal arazi ve yüzey modeli performanslarının incelenmesi : Bursa ili örneği
Investigating the performance of orthophoto, digital land and surface models produced with UAV: A case of Bursa
Yazar: EMRE SELEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN KARAKIŞ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Geomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry
Dizin: Fotogrametri = Photogrammetry ; Ortofoto = Orthophoto

Özet:
Günümüz teknolojisinde, İHA'ların sürekli olarak geliştirilmesi ve buna paralel olarak bilgisayar yazılım programlardaki değişimler sonucunda, İHA'lar fotogrametri alanında daha çok kullanılmasına sebep olmuştur. Bu hava araçlarının ormanlık ve yerleşim alanlarında kullanılması büyük kolaylıkları da beraberinde getirmiştir.
Bu çalışmada İHA yardımıyla elde edilen bindirmeli fotoğraf setlerinden ormanlık, kırsal ve kentsel alanların ortofoto, sayısal arazi modeli ve sayısal yüzey modeli çıkarılması amaçlanmıştır. Bu amaçla Bursa ilinde ormanlık, kırsal ve kentsel olmak üzere üç farklı özellikte alan belirlenmiştir. Belirlenen alanlarda İHA ile aynı güne ait 150m yükseklikten 80x50 bindirme oranı ile otomatik olarak uçuşlar gerçekleştirilmiştir. DJI Phantom Pro 4 ile elde edilen bindirmeli görüntüler optik izdüşüm temellerine dayalı Agisoft yazılımında analiz edilmiştir. Arazideki yer kontrol noktalarının koordinatları, GPS Cors yöntemiyle belirlenmiştir. Yazılım programında, fotoğraflar ilk olarak İHA içerisinde bulunan GPS ile elde edilen yükseklik değeri ile işlenmiştir. İkinci adımda ise CORS yöntemiyle belirlenen elipsoidal yükseklik değerinin eklenmesiyle fotoğrafların değerlendirmesi yapılmıştır. Üretilen bu sayısal verilerin BUSKİ'den temin edilen ortofoto ve sayısal arazi verileri ile karşılaştırılması yapılmıştır.
Sonuç olarak ormanlık, kırsal ve kentsel alanlarda İHA yardımıyla üretilen harita verilerinin, envanter verisi elde edilmesi, ağaç sayısı ve boyu, farklı arazi modeline sahip bölgelerin topoğrafya modelinin çıkarılması gibi çalışmaya özgü alanlarda kullanılabileceği bulunmuştur. Bu çalışmanın sonuçları, İHA kullanımının ormancılık faaliyetlerinde yönetim ve planlamada yeterli doğruluğu sağlama, daha az zaman ve maliyet hususlarında alana katkı sağlayabileceğini göstermektedir.

Abstract:
In today's technology, as a result of continuous development of UAVs and changes in computer software programs, UAVs have been used more in the field of photogrammetry. The use of these aircrafts in forested and residential areas has brought great convenience.
In this study, it is aimed to extract orthophoto, digital terrain model and digital surface model of forested, rural and urban areas from overlay photograph sets obtained with the help of UAV. For this purpose, three different areas, forested, rural and urban, were chose in Bursa. In the chosen areas, the automatic flights were carried out by the UAV from a height of 150m with an 80x50 overlap ration the same day. Overlay photos obtained with DJI Phantom Pro 4 were analyzed in Agisoft software based on optical projection basics. The coordinates of the ground control points in the area were determined by GPS Cors method. By using the software program, the photographs were processed with the height value which was obtained by GPS in the UAV at first. Secondly, the photographs were analyzed by adding ellipsoidal 
height value determined by CORS method. These generated numerical data were compared with orthophoto and digital terrain data obtained from BUSKİ. As a result, it was found that the map data which were produced with the help of UAV in forest, rural and urban areas could be used in areas specific to the study such as obtaining inventory data, number and length of trees, and obtaining topography model of regions with different terrain models.The results of this study showed that the use of UAVs can contribute to the field in ensuring adequate accuracy in management and planning, reducing the time and cost needed in forestry activities.