Özel okul yöneticilerinin okullarının öğrenen örgüt olma özellikleri ile örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between the learning organization of the schools of private school managers and the organizationalcommitments
Yazar: HAVVA BOZAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVİM AŞİROĞLU
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul yöneticileri = School administrators ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Özel okullar = Special schools ; Öğrenen organizasyonlar = Learning organizations

Özet:
Araştırmanın amacı Türkiye'nin 21 ilinde eğitim-öğretim faaliyetinde bulunan özel ilköğretim okullarında görev yapan okul yöneticilerinin öğrenen örgüt olarak okullarına ilişkin algıları ve örgütsel bağlılıkları ile bu algıların katılımcıların bireysel özelliklerine göre farklılık gösterip göstermediğini tespit etmektir. Bu amaçla Türkiye genelindeki 21 ilde bulunan 27 özel ilköğretim okulundaki 41 müdür, 61 müdür yardımcısı ve 83 eğitim koordinatörü olmak üzere 185 kişiye Öğrenen Okul Ölçeği(Subaş, 2010) ve Örgütsel Bağlılık Ölçeği(Ergün ve Çelik, 2019) uygulanmıştır. Öğrenen Okul Ölçeğinden alınan toplam puanlar ve Örgütsel Bağlılık Ölçeğinin alt boyutları(çıkarcı bağlılık, zoraki bağlılık, ahlaki bağlılık) üzerinden alınan toplam puan değerlendirilmiştir. Araştırmada istatiksel analiz için, bağımsız ortalamalar için t-testi, tek yönlü ANOVA testi ve pearson momentler çarpımı korelasyon analizi teknikleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Öğrenen Okul Ölçeğinden ve Örgütsel Bağlılık Ölçeğinin alt boyutlarından alınan toplam puanın katılımcıların cinsiyetlerine göre anlamlı bir fark oluşturmadığı tespit edilmiştir. Mezuniyet değişkeni ile öğrenen okul olma durumu arasında anlamlı bir farklılık ortaya çıkmazken mesleki kıdem yılı ve görev
değişkenleri arasında anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Örgütsel Bağlılık Ölçeğinin alt boyutu olan moral bağlılık ile meslekteki kıdem yılı, görev ve mezuniyet değişkenleri üzerinden anlamlı bir farklılık ortaya çıkmamıştır. Örgütsel Bağlılık alt boyutu olan çıkarcı bağlılık ile mesleki kıdem yılı ve görev değişenleri arasında anlamlı bir farklılık ortaya çıkarken mezuniyet değişkeni üzerinden bir farklılık ortaya çıkmadığı tespit edilmiştir. Örgütsel Bağlılık alt boyutu olan zoraki bağlılık ile mesleki kıdem yılı üzerinden anlamlı bir farklılık ortaya çıkmazken görev ve mezuniyet değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık ortaya çıkmıştır. Öğrenen Okul ile Örgütsel Bağlılık alt boyutu olan çıkarcı bağlılık arasındaki ilişki incelenmiş olup negatif yönde ve düşük düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Öğrenen Okul ile Örgütsel Bağlılık alt boyutu olan zoraki bağlılık arasındaki ilişki de incelenmiş olup negatif ve orta düzeyde bir farklılık ortaya çıkmıştır. Son olarak Örgütsel Bağlılık alt boyutu olan moral bağlılık ile Örgütsel Bağlılık alt boyutu olan çıkarcı bağlılık arasındaki ilişki incelenmiş olup pozitif yönde ve düşük düzeyde bir ilişki tespit edilmiştir. Araştırmanın sonucunda Öğrenen Okul ve örgütsel bağlılık ile ilgili daha fazla araştırma yapılması önerilmektedir. İlkokul yöneticilerin öğrenen okul olma algılarının ve örgütsel bağlılıklarının artırılması için çeşitli eğitim programları ve seminerler düzenlenmesi önerilmiştir.

Abstract:
The aim of the research is to determine that Turkey's 21 show the province of
education in business as a learning organization serving school administrators in private
elementary schools with perceptions and organizational commitment related to school
these perceptions differ according to the individual characteristics of the participants. For
this purpose, 41 directors in 27 private primary schools in 21 provinces across Turkey,
61 deputy directors and 83 training coordinator, including 185 people with Learning
School Scale (Subas, 2010) and Organizational Commitment Questionnaire (Ergun and
Çelik, 2019) was applied. The total score obtained from the Learning School Scale and
the sub-dimensions of the Organizational Commitment Scale (self-commitment, forced
commitment, moral commitment) were evaluated. In the research, t-test, one-way
ANOVA test and pearson moments product correlation analysis techniques were used for
statistical analysis. As a result of the research, it was determined that the total score
obtained from the Learning School Scale and the sub-dimensions of the Organizational
Commitment Scale did not make a significant difference according to the gender of the
participants. While there is no significant difference between the graduation variable and
being a learning school, there is a significant difference between the professional seniority
year and task variables. There was no significant difference between the moral
commitment, which is the sub-dimension of the Organizational Commitment Scale, and
the seniority year, duty and graduation variables in the profession. While there is a

significant difference between the organizational Commitment sub-dimension, the self-
determination, the professional seniority year and the task variables, it was determined

that there was no difference over the graduation variable. While there was no significant
difference between the organizational Commitment sub-dimension, forced commitment
and professional seniority year, there was a significant difference between task and
graduation variables. The relationship between the Learner School and the Organizational
Commitment sub-dimension, the interest-oriented commitment, was examined, and a
negative and low level relationship was found. The relationship between the Learning
School and the organizational Commitment sub-dimension, the enforced commitment, was also examined, and a negative and moderate difference emerged. Finally, the
relationship between the moral commitment, which is the Organizational Commitment

sub-dimension, and the self-commitment, which is the Organizational Commitment sub-
dimension, was examined, and a positive and low level relationship was determined. As

a result of the research, it is recommended to conduct more research on Learning School
and organizational commitment. Various training programs and seminars have been
proposed to increase the perception and organizational commitment of primary school
administrators to be learning schools.