Uyuşturucu bağımlılığının sosyal ilişkiler üzerindeki etkisi: Erbil örneği
The effect of drug addiction on social relationships: Erbil/Iraq
Yazar: SALEH JAMAL MOHAMMED
Danışman: PROF. DR. ŞEVKET ÖKTEN
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Uyuşturucu maddeler uzun yıllardır insanlık ve devletler için artan bir problem oluşturmuştur. Dünya genelinde nüfus artışı ile paralel bir şekilde, madde bağımlılığı gittikçe ciddi bir sorun haline gelmektedir. Bu artış, global ve yerel düzeyde politika ve çalışmaların yoğunlaşmasına yol açmaktadır. Erbil'de madde bağımlılığı üzerine yapılan çalışmalar sıklıkla bağımlılığın psikolojik ve sosyal yönlerini ortaya koymaktadır. Bireyin kendini ifade ederken bir sosyal çerçeveye ihtiyaç duyması önemlidir; bu nedenle kişisel kimlik bağlamında bağımlılığın etkileri detaylı olarak incelenmelidir. Bu çalışma, madde bağımlısı kişilerin gözünden, bağımlılığın kendileri ve toplum için anlamını ve bu durumun toplum üzerindeki etkilerini ele almaktadır. Bağımlıların gündelik yaşamlarını ve düşüncelerini hem kamusal hem de özel alanlardaki deneyimlerine odaklanarak inceler. 
Madde kullanımının toplum içinde yarattığı olumsuz damga ve etkileşim sorunlarına ışık tutmayı amaçlar. Ayrıca, madde bağımlılığına yönelik toplumsal bakış açısını ve bağımlılıkBu çalışma, Erbil'de madde bağımlısı olan kişiler üzerine odaklanmıştır. Erbil şehrinin hızla büyüyen yapısı ve sınıra yakınlığı bu çalışmanın kapsamını etkilemiştir. Erbil Emniyet Müdürlüğündeki Gönüllü 40 bağımlı katılımcı ile yürütülen bu araştırmada, bağımlıların toplum içindeki davranışları ve etkileşimleri analiz edilmiştir. Katılımcıların madde kullanımının sosyal yaşam üzerindeki etkileri ve toplumsal rolleri ortaya çıkarılmıştır. Toplanan nitel verilerin analizi açıklayıcı bir biçimde 
gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, çeşitli sosyal tabakalardan insanlarla yapılan görüşmelerde madde bağımlılığının etkileri incelenmiştir. Sonuçta, madde bağımlılarının toplum tarafından dışlandığını, kendilerini anlatmada zorlandıkları ve sosyal izolasyon yaşadıkları tespit edilmiş, katılımcıların 
çeşitli şekillerde damgalanmalara maruz kaldıkları anlaşılmıştır.
Araştırmada şu önemli bulgulara ulaşılmıştır: İlk olarak, Erbil/Kürt bölgesinde uyuşturucunun hem çeşidi hem de miktarı ve hem de tüketiminde gözle görülür bir artış eğilimi söz konusudur. Bu eğilim, kullanıcılar ve aileleri arasında kişisel ilişkilerin bozulmasına, umut ve motivasyonun azalmasına, çalışma kapasitesinin azalmasına, iş kaybına ve özgüvenin aşınmasına yol açmaktadır. İkincisi, devam eden uyuşturucu kullanımı ailenin mali durumunu tüketmekte, ailenin ve başkalarının sahip olduğu varlıklara tecavüzü teşvik etmekte, borçlanmaya, hırsızlığa ve yasa dışı eylemlere ve kolluk kuvvetleriyle çatışmalara neden olmaktadır. Son olarak, uyuşturucu kullanımı çeşitli davranış sorunlarına ve toplumsal dışlanmaya neden olmakta ve bu da aile içi anlaşmazlıkların artmasına, ayrılıkların ve boşanmaların artmasına neden olmaktadır.

Abstract:
Drugs have been an increasing problem for humanity and states for many years. In parallel with the population growth around the world,substance addiction is becoming an increasingly serious problem. This increase leads to the intensification of policies and studies at global and local levels. Studies on substance addiction in Erbil often reveal the psychological and social aspects of addiction. It is important that the individual needs a social framework when expressing himself, therefore the effects of addiction in the context of personal identity should be examined in detail.
This study deals with the meaning of addiction for themselves and society, and the effects of this situation on society, from the perspective of substance addicts. It examines the daily lives and thoughts of addicts, focusing on their experiences in both public and private spaces. It aims to shed light on the negative stigma and interaction problems that substance use creates in society. It also explores understanding the societal perspective on substance abuse and the causes of addiction through personal stories. This study focused on substance addicts in Erbil. The rapidly growing structure of Erbil city and its proximity to the border affected the scope of this study. In this research conducted with 40 volunteer addicted participants, prisoners in General Security Directorate / Erbil- Erbil province, the behavior and interactions of addicts in society were analyzed. The effects of participants' substance use on social life and their social roles were revealed. The analysis of the collected qualitative data was carried out in a descriptive manner. In the research, the effects of substance addiction were examined in interviews with people from various social strata. The results show that substance addicts are excluded by society, have difficulty expressing themselves, and experience social isolation. It has been understood that stigma has an order within itself. The research identifies several important findings as follows: First, there is a noticeable increase in drug consumption in the Erbil/Kurdish region, and both the type and quantity of drugs are increasing. This trend has led to the deterioration of personal relationships between users and their families, decreased hope and motivation, decreased work capacity, job loss, and erosion of self-confidence. Second, ongoing drug use depletes the family's finances, encourages the encroachment on assets owned by the family and others, resorts to debt, theft, and illegal activities, and causes conflicts with law enforcement. Finally, drug use causes behavioral problems and social disapproval, which leads to increased family disputes and increased separations and divorces.