Kronik hepatit B enfeksiyonunda kullanılan tenofovir monoterapisinin uzun dönem sonuçlarının değerlendirilmesi
Evaluation of long-term results tenofovir monotherapy used in chronic hepatitis B infection
Yazar: GONCA DEMİRBÜKEN
Danışman: PROF. DR. ELİF DOYUK KARTAL
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı / Enfeksiyon ve Klinik Mikrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology
Dizin: Hepatit = Hepatitis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Hepatit B virüsü = Hepatitis B virus ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Tenofovir = Tenofovir ; İlaç değerlendirme = Drug evaluation ; İlaç kullanımı = Drug utilization

Özet:
Demirbüken, G. Kronik Hepatit B Enfeksiyonunda Kullanılan Tenofovir
Monoterapisinin Uzun Dönem Sonuçlarının Değerlendirilmesi. Eskişehir
Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik
Mikrobiyoloji, Tıpta Uzmanlık Tezi; 2022. Kronik hepatit B (KHB) enfeksiyonu,
evrensel önemli bir halk sağlığı sorunudur. Retrospektif bu tez çalışmasında,
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik
Mikrobiyoloji Polikliniği'nde KHB enfeksiyonu tanısıyla, yüksek direnç bariyerli
potent ajan olan tenofovir monoterapisi (Tenofovir Disoproksil Fumarat) ile en az 12
ay takip edilmiş ve edilmekte olan, ilaç kullanımı düzenli, 18 yaş ve üzeri hastaların
uzun dönem sonuçlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. HBeAg durumuna göre
tedavi başı verileri karşılaştırıldığında, HBeAg – olguların tedavi başı HBV DNA
ortanca değeri, HBeAg+ olgulara kıyasla anlamlı düzeyde düşük bulundu (p=0.009).
Tenofovir tedavisinin 36. ayında 47 hastanın 43 (%91.5)'ünün, 48. ayında
değerlendirilen 41 hastanın 37 (%90)'sinin, 60. ayında 33 hastanın 32 (%97)'sinin,
72. ayında 24 hastanın 23 (%96)'ünün, 84. ayında 22 hastanın 21(%95)'inin, 120.
ayında 11 hastanın tamamının virolojik yanıtı mevcuttu. Olguların, tenofovir tedavi
başı-3-6-12-24-36 ay eGFR ortanca değerlerinin giderek azalma eğiliminde olduğu;
ancak normal sınırlarda kaldığı görüldü. Tedavi başı ile 24. ve 36.ay, 3. ay ile 24. ve
36 ay arasında eGFR değeri açısından anlamlı fark bulundu (Sırasıyla p=0.006,
p=0.002, p=0.012 ve p=0.004). Tedavi başı eGFR≥90 ml/dk, eGFR 90-60 ml/dk,
eGFR ≤60 ml/dk olan gruplarda sırasıyla 43 (%79.6), 10 (%18.5), ve 1 (%1.9) hasta
mevcutken; tedavinin 36. ayına gelindiğinde, sırasıyla 34(%63), 18(%33) ve 2(%4)
hasta mevcuttu. Sonuç olarak; tenofovir monoterapisi, virolojik yanıt ve takip
süresince virolojik baskılanma açısından etkin; yan etki açısından güvenilir ajandır.
Kreatin yanında, doz veya ajan değişiminde de yol göstermesi bakımından eGFR de
takip edilmelidir.
Anahtar Kelimeler: Kronik Hepatit B, Tenofovir, Uzun Dönem

Abstract:
Demirbuken, G. Evaluation of Long-Term Results Tenofovir Monotherapy
Used in Chronic Hepatitis B Infection. Eskişehir Osmangazi University Faculty
of Medicine, Infectious Disease and Clinical Microbiology, Specialization Thesis
in Medicine;2022. Chronic hepatitis B (CHB) infection is an important global public
health problem. This retrospective study was conducted at Eskişehir Osmangazi
University Faculty of Medicine Infectious Diseases and Clinical Microbiology
Outpatient Clinic. It was aimed to evaluate the long-term results of patients aged 18
years and older, who were followed up for at least 12 months with CHB infection,
tenofovir monotherapy (Tenofovir Disoproxil Fumarate), a potent agent with a high
resistance barrier, and whose drug use was regular. When the data at the beginning of
the treatment were compared according to the HBeAg status, the median HBV DNA
value at the beginning of the treatment in HBeAg – cases was found to be
significantly lower than in the HBeAg+ cases (p=0.009). In the 36th month of
tenofovir treatment, 43 (91.5%) of 47 patients, 37 (90%) of 41 patients at 48th
month, 32 (97%) of 33 patients at 60th month, and 23 (96%) of 24 patients at 72nd
month of treatment, 21 (95%) of 22 patients at month 84, and all 11 patients at month
120 had virological response. The median values of 0-3-6-12-24-36 months, eGFR
tended to decrease gradually; but remained within normal limits. Significant
difference was found between the beginning of the treatment and the 24th and 36th
months, and between the 3rd and 24th and 36th months in terms of eGFR values
(p=0.006, p=0.002, p=0.012 and p=0.004, respectively). At the beginning of the
treatment, there were 43 (79.6%), 10 (18.5%), and 1 (1.9%) patient in the groups
with eGFR≥90 ml/min, eGFR 90-60 ml/min, and eGFR ≤60 ml/min, respectively; by
the 36th month of treatment, there were 34 (63%), 18 (33%) and 2 (4%) patients,
respectively. As a result, tenofovir monotherapy is an effective agent in terms of
virological response and virological suppression during follow-up and a safe agent in
terms of side effects. In addition to creatine, eGFR should also be monitored to guide
dose or agent changes.
Key Words: Chronic Hepatitis B, Tenofovir, Long-Term