8.sınıf öğrencilerinin doğrusal denklemlerde problem çözme ve kurma süreçlerine ilişkin kavramsal anlamalarının incelenmesi
Investigation of eighth grade students' conceptual understanding of problem solving and posing processes in linear equations
Yazar: GÜLİZ TÜRER
Danışman: DOÇ. DR. BERNA CANTÜRK GÜNHAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Doğrusal denklemler = Linear equations ; Kavramsal anlama = Conceptual understanding ; Kavramsal anlambilim = Conceptual semantics ; Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Problem kurma = Problem posing ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Problem çözme yöntemi = Problem solving method

Özet:
Günümüzde özellikle de matematik öğretiminde bilgileri ezberlemek yerine mantığını anlamaya çalışmak ön planda tutulmaktadır. Kavramlar arasındaki ilişkileri anlamak ve yorum geliştirmek bu duruma yardımcı olmaktadır. Bu çalışma, ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin doğrusal denklemler konusunda problem çözme ve kurma süreçlerine ilişkin kavramsal anlamalarını incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın katılımcıları Manisa ilindeki bir devlet okulunda öğrenim gören 90 8. sınıf öğrencisidir. Büyük grup katılımcıları amaçlı örneklem yöntemlerinden kolay ulaşılabilir örneklem ile seçilmiştir. Bu öğrencilerin arasından 6 kişi ile detaylı görüşmeler yapılmıştır. Küçük grubun seçimi için ölçüt örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Ölçüt ise veri toplama araçlarından yüksek puan alıp, kendini iyi ifade edebilen öğrencilerdir. Veri toplama aracı olarak uzman görüşü alınarak hazırlanan Problem Çözme Formu ile Problem Kurma Formu, öğrencilere ait formlar ve araştırmacının görüşme notları kullanılmıştır. Problemlerin her biriyle Bike Kalkan'ın (2014) Kasmer'den (2008) uyarladığı kavramsal anlama göstergeleri eşleştirilmiştir. Uygulamalardan sonra verilerin analizi için toplam puan dağılımı istatistikleri ve klinik görüşme tercih edilmiştir. Araştırmanın geçerlik ve güvenirliği için inandırıcılık, aktarılabilirlik, tutarlık ve teyit edilebilme kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, öğrencilerin doğrusal denklemler konusunda kavramsal anlamalarının yeterli düzeye ulaşmadığı gözlemlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin problem kurma çalışmalarında da eksikleri olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Problem çözme, problem kurma, kavramsal anlama, çoklu temsil, doğrusal denklem.

Abstract:
Today, especially in mathematics teaching, trying to understand the logic rather than memorizing the information is kept in the foreground. Understanding the relationships between concepts and developing interpretations help this situation. This study aims to examine the conceptual understanding of 8th grade secondary school students regarding the problem solving and posing processes of linear equations. The participants of the study are 90 8th grade students studying at a public school in Manisa. Large group participants were selected with easily accessible sampling from purposive sampling methods. Detailed interviews were conducted with 6 of these students. The criterion sampling method was preferred for the selection of the small group. The criterion is the students who get high scores from the data collection tools and can express themselves well. As data collection tools, the Problem Solving Form and the Problem Posing Form, which were prepared by taking expert opinion, the forms belonging to the students and the interview notes of the researcher were used. Conceptual understanding indicators adapted by Bike Kalkan (2014) from Kasmer (2008) were matched with each of the problems. After the applications, total score distribution statistics and clinical interviews were preferred for the analysis of the data. Credibility, transferability, consistency and confirmability were used for the validity and reliability of the research. As a result of the study, it was observed that the students' conceptual understanding of linear equations did not reach a sufficient level. In addition, it has been determined that students have deficiencies in problem posing studies.

Keywords: Problem solving, problem posing, conceptual understanding, multiple representation, linear equation.