Geçmişten günümüze Bağdat'ta arap şiiri
Arab poetry in Bagdat from past to present
Yazar: HUSSEIN MAHDI HUSSEIN HUSSEIN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM YILMAZ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Edebiyat denizi hala birçok edebi olaya ve tartışmaya tanık olmaktadır. Arap edebiyatında ortaya koyulan yüksek ve orjinal pek çok ayrıntıyı daha yeni keşfetmekteyiz. Birçok edebiyat ve belagat üstadının konuştuğu bu edebiyat alanına dair söylemeye kendimi yeterli ve yetkili görmemekteyim. 
Derin bir denizdeki bir damladan başka bir şey olmayan bu mütevazi tez çalışmamda basit bir dil yeteneğime, belâğat alanındaki ifade zafiyetime rağmen, önce "Allah'a tevekkül ederek" sonra edebiyat ilmine ve edebiyatın ifade güzellilerine güvenerek "kabile inançlarının Bağdat'taki çağdaş şiire etkisinden" bahsetmeye çalıştım. 
Çalışma üç bölümden oluşmaktadır.
Birinci bölümde Bağdat şehri ve şiir genel hatlarıyla incelenmiş, Bağdat isminin etimolojik analizi çerçevesinde Sümer, Akad ve Babil ve Abbasi döneminde Bağdat'ın anlamı, Bağdat'ta kadim şiirin başlangıcı gibi konular yanında, cahiliye dönemi Arap şiirin gayeleri bağlamında tasvir (vasf), gazel, hiciv, medih, ağıt (risâ) gibi eski Arap şiirinin özelliklerine vurgu yapılmış, eski şiirde yazan en önemli Bağdat şairlerine değinilmiştir.
İkinci bölümde şiir, din ve ahlak arasındaki kabilecilik, kabile asabiyeti ve bağdat'ta islam öncesi ve çağdaş şiire etkisi asabiyet kavramı, asabiyet türleri, İslam'ın kabile asabiyetine karşı tutumu, kabile kavramı ve çağdaş şiirdeki rolü, şiir ve din ilişkisi, dini şiirin doktriner kökleri, şiir ve din ilişkisi ele alınmıştır. 
Üçüncü bölümde Bağdat'ta şiirin gelişip ilerlemesi, şiirin gelişip ilerlemesinin nedenleri, Osmanlı dönemi on sekizinci yüzyıl şiirinin özellikleri, Çağdaş modern çağda Bağdat şiirinin gelişimine yer verilmiştir. Bu bölümde ayrıca dinin şiiri etkilemesi bağlamında şiir-din ilişkisinden, Bağdat'ta şiirin gelişim sürecinden, şiire yansıyan olumlu olumsuz yönlerinden bahsedilmiş; modern çağda Bağdat'ın en önemli şairleri kapsamında Nazik el-Melâike (1923-2007), Maruf Abdulğani er-Rasâfî (1875-1945) gibi şairlerin biyografilerine, entelektüel ve edebi kültürel görüşlerine de yer verilmiştir.
Mütevazi tezimde şiire dair bazı tarihi kaynakları ve şiir divanlarını kaynak olarak kullandım. Okuyucunun aradığını kolayca bulacağı şekilde maksadımı kısa ve anlaşılır anlatmaya muvaffak kılmasını Cenab-ı Haktan niyaz ederim.

Abstract:
First chapter: The poem The city of Baghdad were examined in general terms, within the framework of the etymological analysis of the name Baghdad, and the meaning of Baghdad in the Sumerian, Akkadian, Babylonian and Abbasid periods, the beginning of the Old Testament.
Poetry in Baghdad and the description of the gazelle in the context of the purposes of Arabic poetry in the pre-Islamic era.
Second section: tribal poetry between religion and morals, tribal, tribalism and its impact on pre-Islamic and contemporary poetry in Baghdad, the concept of tribalism, types of tribalism, Islam's position on tribalism, the concept of the tribe and its role.
Third chapter: The development and progress of poetry in Baghdad, the reasons for the development and progress of poetry, the characteristics of eighteenth century poetry in the Ottoman era, and the development of Baghdad poetry in the modern contemporary era. In this section, the relationship between poetry and religion was mentioned in the context of the influence of religion on poetry, and the process of poetry development in Baghdad.