Yükseköğretim kurumlarında muhasebe uygulamalarının genel kabul görmüş muhasebe ilkelerine uyum düzeyi: Sayıştay denetim raporları üzerine bir araştırma
Level of compliance of accounting practices in higher education institutions with generally accepted accounting principles: A study on audit reports of Turkish Court of Accounts
Yazar: SEVİL ATİLA
Danışman: DOÇ. DR. HAKKI KIYMIK
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Muhasebe ve Finansal Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Denetim kavramı, ekonomik eylemler ve olaylarla ilgili eldeki bilgi ile önceden belirlenen ve kabul edilen kıstaslar arasındaki uygunluğun tespit edilmesi ve raporlanması için toplanan kanıtlara ilişkin değerlendirme ve sonuçlarının ilgili kullanıcılarla paylaşılması faaliyetini ifade etmektedir. Kamu kurumlarında gerçekleştirilen denetim, kamu kaynaklarının önceden belirlenmiş standartlara uygun olarak kullanılmasının incelenmesini ifade etmektedir. İdareler tarafından yapılan harcamaların kurallara uygunluğunun denetimi parlamentolar adına yüksek denetim organları tarafından yerine getirilmektedir. Türkiye'de bu görev için bir yüksek denetim organı olarak Sayıştay faaliyet göstermektedir. Ülkemizde yüksek denetim organı olan Sayıştay tarafından yerine getirilen denetim faaliyeti, kamu kaynaklarının hukuka uygun olarak verimli, etkin ve ekonomik kullanılmasının tespit edilmesi, denetim sonuçlarına ilişkin raporlama yapılması ve kamuoyuna duyurulmasını içermektedir. 
Çalışmanın öncelikli amacı Sayıştay tarafından kamu üniversitelerine yönelik gerçekleştirilen düzenlilik denetimi sonucu tespit edilen muhasebe hatası niteliğindeki bulgulardan hareketle, bu hataların yaygınlık düzeyini tespit ederek ilgili mevzuat uyarınca bu hataların nedenlerini ortaya çıkarmak ve hataların önlenmesine yönelik çözüm önerileri geliştirmektir. Bu amaçla 2012-2021 yılları arasındaki Sayıştay denetim raporları incelenmiş olup, muhasebe hatası niteliğinde 2051 bulguya rastlanmıştır. En fazla muhasebe hatası kaynaklı bulgunun Maddi Duran Varlıklar hesap grubunda olduğu tespit edilmiştir. Çalışmanın diğer bir amacını ise üniversitelerin denetim raporlarından elde edilen muhasebe hatası kaynaklı bulgular ile üniversitelerin yaşı, üniversitelerde görev yapan iç denetçi ve mali hizmetler uzmanlarının sayıları arasında istatistiki açıdan anlamlı bir farklılık olup olmadığının incelenmesi oluşturmaktadır. Analiz sonuçlarına göre üniversitelerin yaşı, üniversitelerde görev yapan iç denetçi ve mali hizmetler uzmanları sayısı açısından ortalama bulgu sayısına göre üniversiteler arasında istatistiki açıdan anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir.
Anahtar Kelimeler: Denetim, Sayıştay, Devlet Muhasebesi

Abstract:
The concept of audit refers to the activity of evaluating the evidence gathered and sharing the results with the relevant users in order to determine and report the conformity between the available information about economic actions and events and the predetermined and accepted criteria. Auditing in public institutions refers to the examination of the use of public resources in accordance with predetermined standards. The supervision of the compliance of the expenditures made by the administrations with the rules is carried out by the supreme audit organs on behalf of the parliaments. The Court of Accounts operates as a supreme audit body for this task in Turkey. The audit activity carried out by the Court of Accounts, which is the supreme audit body in our country, includes determining the efficient, effective and economical use of public resources in accordance with the law, reporting on the results of the audit and announcing them to the public.
The primary aim of the study is to determine the prevalence level of these errors, to reveal the causes of these errors and to develop solutions for the prevention of errors, based on the findings of accounting errors as a result of the regularity audit carried out by the Court of Accounts for public universities. For this purpose, the audit reports of the Court of Accounts between the years 2012-2021 were examined and 2051 findings in the form of accounting errors were found. It has been determined that the most accounting error-related finding is in the Tangible Fixed Assets account group. Another purpose of the study is to examine whether there is a statistically significant difference between the findings of accounting errors obtained from the audit reports of universities and the age of universities, the number of internal auditors and financial services specialists working at universities. According to the results of the analysis, there was no statistically significant difference between the universities in terms of the age of the universities, the number of internal auditors and financial services specialists working at the universities, according to the average number of findings.
Key Words: Audit, The Court of Accounts, Government Accounting