Ratlarda yüksek fruktozlu diyetin beyin dokusunda sirkadiyen saat genleri üzerine etkilerinin belirlenmesi
Brain tissue of high fructose diet in rats determination of effects on circadian clock genes
Yazar: ŞÜHEDA KIZAN
Danışman: PROF. DR. SEMRA TÜRKOĞLU
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı / Biyoteknoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology

Özet:
Sirkadiyen saat genleri, canlının biyolojik saati olup vücudun çalışma mekanizmasını düzenler. BMAL1, Period, Clock, Cryptochrome ve Rev-Erbα genlerinden oluşmaktadır. Yakalışk 24 saatlik bir ritim gösterir ve canlının uyku- uyanıklık durumunu, biyokimyasal, psikolojik davranışlarını etkiler. Bu çalışmanın amacı yüksek fruktozlu beslenen ratlarda prebiyotik, probiyotik ve sinbiyotik tedavisinin beyin dokusunda sirkadiyen saat genleri üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Çalışmada 40 adet Wistar erkek albino rat kullanılıp 5 gruba ayrılmıştır. İlk 7 hafta standart yem ve %20 fruktoz içeren su ile beslenmeleri sağlanmıştır. Akabinde 6 haftalık daha ek tedavi (probiyotik, prebiyotik, sinbiyotik) uygulanmıştır. Anestezissiz ötenazi yapılıp her bir ratın boynunda 5cc kan alınıp daha sonra beyin rezeksiyonu yapılmıştır. Beyin dokusunda sirkadiyen saat genlerinin (Bmal1, Clock, Rev-Erbα ve Per2) mRNA ekspresyon düzeyleri belirlenip biyokimyasal parametrelerle karşılaştırılmıştır. CLOCK, BMAL1 ve Per 2 genleri arasında anlamlı pozitif yönlü güçlü bir korelasyon (p < 0.01) bulunmuş olup Rev-Erbα geni ile anlamlılık saptanmamıştır. Rev-Erbα geninin IL-6 ve IL-1β ile negatif yönlü anlamlı korelasyon gösterdiği, BMAL1 ve Per2 genlerinin GSH ve MDA elemanları ile pozitif yönlü anlamlı korelasyon  (p < 0.05)  gösterdiği, CLOCK geninin GSH ile anlamlı pozitif yönlü güçlü (p < 0.01) korelasyon MDA ile pozitif yönlü anlamlı korelasyon (p < 0.05) gösterdiği saptanmıştır.

Abstract:
Circadian clock genes are the biological clock of the living thing and regulate the body's working mechanism. It consists of BMAL1, Period, Clock, Cryptochrome and Rev-Erbα genes. It shows an approximately 24-hour rhythm and affects the sleep-wake state, biochemical and psychological behavior of the living being. The aim of this study is to investigate the effects of prebiotic, probiotic and synbiotic treatment on circadian clock genes in the brain tissue of rats fed high fructose. In the study, 40 Wistar male albino rats were used and divided into 5 groups. For the first 7 weeks, they were fed with standard feed and water containing 20% fructose. Subsequently, additional treatment (probiotic, prebiotic, synbiotic) was applied for another 6 weeks. Euthanasia was performed without anesthesia, and 5cc of blood was taken from the neck of each rat, and then brain resection was performed. The mRNA expression levels of circadian clock genes (Bmal1, Clock, Rev-Erbα and Per2) in brain tissue were determined and compared with biochemical parameters. A strong positive correlation (p < 0.01) was found between CLOCK, BMAL1 and Per 2 genes, but no significance was found with the Rev-Erbα gene.  Rev-Erbα gene showed a significant negative correlation with IL-6 and IL-1β, BMAL1 and Per2 genes showed a significant positive correlation with GSH and MDA elements (p < 0.05), CLOCK gene showed a significant positive correlation with GSH (p < 0.01). ) correlation was found to show a positive significant correlation (p < 0.05) with MDA.