Karma yöntem ile finansal karar alma süreci: Teknoloji sektöründe yatırım seçeneklerinin incelenmesi
Financial decision making process with mixed method: Examining investment options in the technology sector
Yazar: GÜLEDA KALIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RANA ŞEN DOĞAN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı / Ekonometri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonometri = Econometrics

Özet:
Bu tez çalışması, dinamik ve değişken teknoloji sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin finansal karar alma süreçlerinde yatırım seçeneklerini ve bu seçenekleri etkileyen kriterleri belirlemeyi amaçlamaktadır. Hem nicel hem de nitel araştırma yöntemlerinin kullanıldığı bu çalışmada, teknoloji şirketi yöneticileri ile yapılan görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizi ile değerlendirilmiş, yöneticilerin finansal yatırımlarında dikkate aldıkları başlıca kriterler ve yatırım yaptıkları alanlar belirlenmiştir. Nitel yöntemle belirlenen yatırım kriterleri, nicel karar verme yöntemlerinden biri olan ve Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemleri arasında yer alan AHP (Analitik Hiyerarşi Süreci) ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, en önemli kriterin mevcut kaynaklar olduğu tespit edilmiş, bunu sırasıyla maliyet, kârlılık, finansal risk, küresel finansal koşullar, şirketin amaç ve politikaları, çalışanların niteliği, teknolojik trendler, müşteri ihtiyaçları, pazar koşulları, hükümet politikaları ve rekabet takip etmiştir.

Teknoloji şirketlerinin en çok üretim artırıcı teknolojilere, markaya ve üretim kapasitesi/şube yatırımlarına öncelik verdiği tespit edilmiştir. Diğer önemli yatırım alanları ise teknolojik ürünler, insan kaynaklarını geliştirme ve start-up yatırımlarıdır. Bu bulgular, teknoloji şirketlerinin yatırım kararlarını hem iç hem de dış faktörlerin etkilediğini ve bu süreçlerin çok kriterli bir yaklaşımla yönetildiğini göstermektedir. Bu tez çalışmasında, keşfedici sıralı karma yöntem benimsenmiş ve teknoloji şirketlerinin finansal karar alma süreçlerine dair farklı bir bakış açısı ortaya konmuştur. Çalışma, teknoloji şirketlerinin gelecekte daha sağlam ve bilinçli yatırım kararları almasına katkı sağlayacak önemli öneriler sunarak sektöre özgün bir değer katmayı hedeflemektedir.

Abstract:
This thesis study aims to determine the investment options and the criteria affecting these options in the financial decision-making processes of companies operating in the dynamic and changing technology sector. In this study, where both quantitative and qualitative research methods were used, the data obtained from the interviews with technology company managers were evaluated with content analysis, and the main criteria that the managers took into consideration in their financial investments and the areas in which they invested were determined. Investment criteria determined by the qualitative method were analyzed with AHP (Analytical Hierarchy Process), which is one of the quantitative decision-making methods and among the Multi-Criteria Decision Making (MCDM) methods. As a result of the analysis, it was determined that the most important criterion was the available resources, followed by cost, profitability, financial risk, global financial conditions, company goals and policies, employee qualifications, technological trends, customer needs, market conditions, government policies and competition.

It has been determined that technology companies give priority to production-enhancing technologies, brand and production capacity/branch investments. Other important investment areas are technological products, human resources development and start-up investments. These findings show that both internal and external factors affect the investment decisions of technology companies and that these processes are managed with a multi-criteria approach. In this thesis study, an exploratory sequential mixed method was adopted and a different perspective on the financial decision-making processes of technology companies was revealed. The study aims to add unique value to the sector by providing important suggestions that will help technology companies make more sound and conscious investment decisions in the future.