Mevsimlik kadın işçilerin rol belirsizliği, iş yükü, ücret tatmini, çalışma koşulları, yaşam kalitesi'nin, iş-aile çatışması üzerindeki etkisi: Bir alan çalışması
The effect of seasonal women workers on role uncertainty, workload, wage satisfaction, working conditions, quality of life, on work-family conflict: A field study
Yazar: HÜSEYİN KARTAL
Danışman: DOÇ. DR. AHMET MELİH EYİTMİŞ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Yönetim Bilişim Sistemleri = Management Information Systems

Özet:
Tarım, dünya ve ülkemiz insanları açısından yerleşik hayata geçmeleriyle başlayan ve günümüze kadar uzanan önemli bir faaliyettir. Tarımsal faaliyetlerin, üretim ve tüketim biçimleri bölgeye ekonomik, sosyal, kültürel, sağlık ve psikolojik gibi birçok alanda etkisini göstermektedir. Ürünün topraktaki tohumundan, yetiştirilmesinde, toplanmasında ve sofraya getirilmesine kadar olan bu süreçte sabır, güç ve emek gerektiren bu döngüde kadın ( kadın işçi) çok büyük yer kaplamaktadır. Kadın konusu sıklıkla araştırılırken girişimci, ekonomist gibi konuları ele alınmıştır. Fakat çalışan mevsimlik kadın işçi göz ardı edilmektedir. Çalışma hayatı kadınlar açısından zor ve yorucu bir durumdur. Aynı zamanda mevsimlik kadın işçilerin birden fazla role sahip olmaları sosyal, psikolojik, sağlık ve aile içi sorunları beraberinde getirmektedir. Mevsimlik kadın işçileri, aile ekonomisine katkıda bulunmak amacıyla mücadele verirken kendi salığını riske etmiş olmakla kalmayıp bir takım sosyal ve psikolojik problemlerle karşılaşabilmektedir. Bu problemlere yol açan ana etkenin iş-aile Çatışması'nın olduğu ve bu çatışmayı etkileyen rol belirsizliğidir. İş –Aile çatışması; kişinin iki veya ikiden fazla role sahip olası ile yaşadığı baskı ve sonrasındaki gerilim durumudur.	Bu araştırmanın amacı mevsimlik kadın işçilerin rol belirsizliği, iş yükü, ücret tatmini, çalışma koşulları, yaşam Kalitesi'nin, iş-aile çatışması üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırmanın örneklemi Adana ilinde yaşayan mevsimlik kadın işçileri oluşturmaktadır. Veriler yüz yüze anket yöntemi kullanılarak elde edilmiş ve istatistiksel analizleri SPSS 23,0 paket programı kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen veriler ışığında faktör, korelasyon, regresyon, aracı ve düzenleyici etki analizi yapılmıştır. Yapılan kolerasyon analizi sonucunda rol belirsizliği ile yaşam kalitesi arasında  ücret tatmini ile iş yükü arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanmazken; rol belirsizliği ile iş-aile çatışması arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Yaşam kalitesinin iş-aile çatışması arasında negatif yönde anlamlı ilişki olduğu görülmektedir. Regresyon analizi sonuclarına bakıldığında rol belirsizliğinin iş-aile çatışmasını etkilediği bulgulanmıştır. Analiz sonucunda işten aile çatışmanın olduğu fakat aileden işe çatışmanın olmadığı sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelime; Mevsimlik Tarım İşçiliği, Rol Belirsizliği, İş Yükü, Ücret Tatmini, Çalışma Koşulları, Yaşam Kalitesi, İş-Aile Çatışması

Abstract:
Agriculture is an important activity for the people of the world and our country, which started with the transition to settled life and continues to the present day. The production and consumption patterns of agricultural activities have an impact on the region in many areas such as economic, social, cultural, health and psychological. Women (women workers) occupy a very large place in this cycle, which requires patience, strength and labor in this process from the seed of the product in the soil to its cultivation, collection and bringing to the table. While the subject of women is frequently researched, topics such as entrepreneurs and economists are discussed. However, working seasonal women workers are ignored. Working life is difficult and tiring for women. At the same time, the fact that seasonal women workers have more than one role brings social, psychological, health and family problems. While struggling to contribute to the family economy, seasonal women workers not only put their own health at risk but also face a number of social and psychological problems. The main factor that leads to these problems is work-family conflict and role ambiguity that affects this conflict. Work-Family Conflict is the pressure and subsequent tension that a person experiences with the possibility of having two or more than two roles.
The aim of this study is to examine the effect of role ambiguity, workload, wage satisfaction, working conditions, quality of life on work-family conflict of seasonal women workers. The sample of the research consists of seasonal female workers living in Adana province. The data were obtained using face-to-face questionnaire method and statistical analysis was performed using SPSS 23.0 package program. In the light of the data obtained, factor, correlation, regression, mediating and moderating effect analyses were conducted.
As a result of the correlation analysis, there was no significant relationship between role ambiguity and quality of life, wage satisfaction and workload; It was determined that there was a positive and significant relationship between role ambiguity and work-family conflict. There appears to be a significant negative relationship between quality of life and work-family conflict. Looking at the results of the regression analysis, it was found that role ambiguity affected work-family conflict. As a result of the analysis, it was concluded that there was work-to-family conflict, but there was no family-to-work conflict.


Keyword; Seasonal Agricultural Labor, Role Ambiguity, Workload, Wage Satisfaction, Working Conditions, Quality of Life, Work-Family Conflict