Romatoid artrit hastalarında pulmoner tutulum sıklığı ve pulmoner tutuluma etki eden faktörlerin retrospektif analizi
Frequency of pulmonary involvement in patients of rheumatoid arthritis and retrospective analysis of factors affecting pulmonary involvement
Yazar: RIZA BURAK ÖZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET ŞAHİN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-interstisyel = Lung diseases-interstitial ; Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Morbidite = Morbidity ; Mortalite = Mortality ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Amaç: Romatoid artrit (RA)'in pulmoner tutulumu mortalite ve morbiditesinde rol oynayan en önemli ekstra artiküler tutulumlarındandır. Amacımız, RA hastalarında pulmoner tutulum sıklığını ve tutuluma etki eden faktörleri tespit etmektir. 
Materyal ve Metod: Çalışmaya 228 RA hastası dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, alışkanlıkları, geçmiş tıbbi öyküleri, klinik özellikleri (RA tanı tarihi, tanı anındaki eklem tutulum paterni,  28 eklemdeki hastalık aktivite skoru (DAS 28), pulmoner tutulumu olanların tutulum tarihi, tutulum tipi, tutuluma kadar geçen süre, hastalıklı geçen süre), laboratuar parametreleri (Romatoid faktör, Anti-sitrülin protein antikor, Eritrosit sedimentasyon hızı, C-reaktif protein, Anti-nükleer antikor), radyolojik tetkikleri (Yüksek Çözünürlüklü Bilgisayarlı Tomografi), tedavileri ve pulmoner tutulumla ilişkileri değerlendirildi. 
Bulgular: Çalışmamızda 228 hastadan 45'inde (%19.7) pulmoner tutulum vardı. En sık görülen HRCT paterni 17 vaka ile (%37.8) Non-spesifik İnterstisyel Pnömoni (NSIP) idi. Pulmoner tutulumu olanlarda minimum yaş 42, maksimum yaş 87 idi. Ortalama yaş 60,73±9,08 olup tutulum olmayanlara göre anlamlı şekilde yüksekti (p=0,032). Pulmoner tutulumu olanların 10'u (%22,2) sigara kullanmaktaydı ve sigara kullananlarda pulmoner tutulum sıklığı anlamlı şekilde artmıştı (p=0,004). DAS 28 skoruna göre orta (p=0,040) ve yüksek (p=0,027) hastalık aktivitesine sahip olanlarda pulmoner tutulumun anlamlı olarak arttığı tespit edildi. Leflunomid (p=0,046), Sülfosalazin (p=0,015) ve steroid (p=0,033) kullanan hastalarda ortalama tedavi süresinin pulmoner tutulumu olanlarda anlamlı olarak azdı. Diğer parametrelerle pulmoner tutulum arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı. 
Sonuç: RA hastalarında ileri yaş, sigara kullanımı, yüksek hastalık aktivitesi, 2-10 büyük eklem tutulum paterni ve bazı ilaçların yetersiz kullanımında pulmoner tutulum anlamlı şekilde artmaktadır. Bu faktörler arasında pulmoner tutuluma yatkınlığı en fazla artıran ise sigaradır (Odds ratio=3,489).

Abstract:
Aim: Pulmonary involvement of rheumatoid arthritis (RA) is one of the most important extra articular involvement that plays a role in mortality and morbidity. The aim of this study is to determine the frequency of pulmonary involvement and the factors affecting the involvement in RA patients.
Materials and Methods: 228 RA patients were included in the study. Patients' demographic characteristics, habits, past medical history, clinical characteristics (RA diagnosis, date of diagnosis, disease activity score in 28 joints (DAS 28), date of involvement of patients with pulmonary involvement, type of involvement, time to involvement, duration of disease ), laboratory parameters (Rheumatoid factor, Anti-citrulline protein antibody, Erythrocyte sedimentation rate, C-reactive protein, Anti-nuclear antibody), radiological examinations (High Resolution Computed Tomography), treatment and pulmonary involvement were evaluated.
Results: In our study, 45 (19.7%) of 228 patients had pulmonary involvement. The most common HRCT pattern was Non-specific Interstitial Pneumonia (NSIP) with 17 cases (37.8%). The minimum age was 42 and the maximum age was 87 in patients with pulmonary involvement. The mean age was 60.73 ± 9.08 and was significantly higher than those without involvement (p = 0.032). Ten (22.2%) of those with pulmonary involvement were smokers and the frequency of pulmonary involvement was significantly increased in smokers (p = 0.004). Pulmonary involvement was found to be significantly increased in patients with moderate (p = 0.040) and high (p = 0.027) disease activity according to DAS 28 score. The mean duration of treatment was significantly lower in patients receiving Leflunomide (p = 0.046), sulfosalazine (p = 0.015), and steroid (p = 0.033). There was no significant relationship between other parameters and pulmonary involvement.
Conclusion: Pulmonary involvement is significantly increased in RA patients with advanced age, smoking, high disease activity, 2-10 large joint involvement patterns and inadequate use of some drugs. Among these factors, smoking is the most likely to increase pulmonary susceptibility (Odds ratio = 3,489).