Türkiye için uzay politikaları ve stratejik ortaklık analizi
Policy and strategic partnership analysis for Turkey in space
Yazar: MUSTAFA KUBİLAY KARTAL
Danışman: PROF. DR. İNCİ KANER
Hava Harp Okulu Komutanlığı / Havacılık ve Uzay Teknolojileri Enstitüsü / Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Astronomi ve Uzay Bilimleri = Astronomy and Space Sciences

Özet:
Bu tez çalışmasında, öncelikle uzay alanında söz sahibi ve bu potansiyele sahip olan ülkelerin politikaları incelenmiştir. Öyle ki, tüm bu uzay politikaları Türkiye'nin halihazırda ortaya konmamış olan uzay politikaları için analiz edilmesi gereken öğelerin başında gelmektedir. Dünya'nın uzay alanında önde gelen ülkelerin politikalarının genel değerlendirmesi örnek oluşturma nedeniyle önem arz etmektedir.Ardından uluslararsı platformda söz sahibi olmak isteyen Türkiye için önem arzeden hukuksal boyut ve özellikle uzayın hukuksal sorunları incelenmiştir. Günümüzde uzay alanında güçlü devletler kendi hareket alanlarını kısıtlayıcı tedbirler, denetleme mekanizması gibi öğeleri istememektedir. Bu sorunlar halen çözüm bulnmamış ya da bulunmak istenmemiş olarak değerlendirilebilir. Burada özellikle sorunlardan bahsedilerek; çözüm getirilebilecek, Türkiye'nin uluslararası ortamda çözüm üretemeye kanalize olabileceği alanlara değinilmiştir.Türkiye için politika önerileri, incelenen ülkelerin uzay politikalarından yola çıkılarak, sosyal alandan eğitim alanına kadar birçok konuyu kapsamaktadır. Temel bir vizyon geliştirmesi amacıyla sunulmaktadır. Bahsedilen konuların bir bağlayıcılığı olmamakla birlikte, tez çalışmasında değinilememiş birkaç konunun olduğu da muhakkakdır.Sistem geliştirme işbirliği modellerinin incelenmesi tezin sonuç bölümündeki fikirlere ışık tutması açısından önemlidir. Belirtilen yedi model günümüzde uygulanan ve kabul görmüş ortaklık modelleri olmakla birlikte, tüm modellerin mantıklı bir sentezinin yapılabilmesi için değinilmesi gereken bir husustur.Ortaklık analizinde ise tüm bu çerçevede stratejik olarak ortaklık oluşturulabilecek ülkelerin değerlendirmesi yapılmıştır. Muhtemel ortaklıkların artı ve eksileri ortaya konurken ortaklıkta göz önünde bulundurulması gereken hususlara dikkat çekiilmiş ve genel bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır.Bu tez çalışmasında, öncelikle uzay alanında söz sahibi ve bu potansiyele sahip olan ülkelerin politikaları incelenmiştir. Öyle ki, tüm bu uzay politikaları Türkiye'nin halihazırda ortaya konmamış olan uzay politikaları için analiz edilmesi gereken öğelerin başında gelmektedir. Dünya'nın uzay alanında önde gelen ülkelerin politikalarının genel değerlendirmesi örnek oluşturma nedeniyle önem arz etmektedir.Ardından uluslararsı platformda söz sahibi olmak isteyen Türkiye için önem arzeden hukuksal boyut ve özellikle uzayın hukuksal sorunları incelenmiştir. Günümüzde uzay alanında güçlü devletler kendi hareket alanlarını kısıtlayıcı tedbirler, denetleme mekanizması gibi öğeleri istememektedir. Bu sorunlar halen çözüm bulnmamış ya da bulunmak istenmemiş olarak değerlendirilebilir. Burada özellikle sorunlardan bahsedilerek; çözüm getirilebilecek, Türkiye'nin uluslararası ortamda çözüm üretemeye kanalize olabileceği alanlara değinilmiştir.Türkiye için politika önerileri, incelenen ülkelerin uzay politikalarından yola çıkılarak, sosyal alandan eğitim alanına kadar birçok konuyu kapsamaktadır. Temel bir vizyon geliştirmesi amacıyla sunulmaktadır. Bahsedilen konuların bir bağlayıcılığı olmamakla birlikte, tez çalışmasında değinilememiş birkaç konunun olduğu da muhakkakdır.Sistem geliştirme işbirliği modellerinin incelenmesi tezin sonuç bölümündeki fikirlere ışık tutması açısından önemlidir. Belirtilen yedi model günümüzde uygulanan ve kabul görmüş ortaklık modelleri olmakla birlikte, tüm modellerin mantıklı bir sentezinin yapılabilmesi için değinilmesi gereken bir husustur.Ortaklık analizinde ise tüm bu çerçevede stratejik olarak ortaklık oluşturulabilecek ülkelerin değerlendirmesi yapılmıştır. Muhtemel ortaklıkların artı ve eksileri ortaya konurken ortaklıkta göz önünde bulundurulması gereken hususlara dikkat çekiilmiş ve genel bir çerçeve çizilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
Space studies, in the early 20 th century, the development of rocket technology, the first artificial satellite (Sputnik I) literally started today with the launch, followed by the need for more intelligence during the Cold War emerged and promptly react to these developments with the U.S. missile / satellite in parallel with developments in technology has become a race.Space, in particular the military, a number of other advantages and additional benefits to countries in many areas that have become a bright sector. Space technology advances, the planet and human experiences have enabled him to recognize this is better than the atmosphere surrounding the socio-economic development has created a positive impact, global markets were opened, and formed a new business and expertise areas.Capabilities of countries that have gained in space, carried along due to political and military advantages, the country made significant contributions to the prestige of the international arena.Developing technology, space vehicles / satellites, the biggest reason for the transport of both the communication and image acquisition as well as to make the service more efficient then ever.With the use of satellites to obtain scientific data and issues concerning human life, great progress has been direct. Desire to follow the physical changes that occur on Earth and in particular the difficulties in obtaining data for the region extending across the borders has been superseded by satellite technology. In this context, earthquakes and floods, forest fires, landslides can be monitored by satellites by developed countries.Space research activities during the same time facilitating the daily life of the community contributes to the creation of a number of innovations. The findings of the technologies of daily life on earth becomes extra comfort and convenience.Turkey, while the rapid developments in this area in the world, space technologies and knowledge, has not established adequate infrastructure for. The efforts initiated by civilian and military activities have accelerated in recent years but has not been established policies and strategies for space capabilities. This issue occurs will in a positive, unique technologies to achieve the desired production level, and science / technology was seen as a great need for strengthening the infrastructure.The thesis first examines the policies of countries that have achieved a high level of space competency or have a potential to do so. These space policies are top items that need to be analyzed for Turkey?s currently unspecified space policy. The overview of the policies of the world's leading countries in the area of space is important because they serve as possible examples for Turkey.The legal dimension of space, especially its current problems are then examined, which are considered important for Turkey, who wants to be effective on the international platform.Nowadays, highly space competent states are opposed to any mechanism that may be restrict certain actions in space. These issues can be evaluated as problems with no solution or no desire for a solution. A special refernce is made to the problems which provide Turkey to offer solutions in the international platform.Policy recommendations for Turkey, sampled from the space policies of the countries analyzed; cover many topics like social issues and education. Policy recommendations are presented in order to develop a basic vision. They are not necessarily comprehensive in that, several othe issues may not have been discussed in this thesis.Review models of system development cooperation are important for shedding light upon ideas in the results section of the thesis. Seven partnership models are specified and generally accepted today as blueprints. It is important to adress these seven models to reach a logical synthesis of all models for a possible partnership.Within a framework of partnership, countries have been evaluated as a strategic partner. While showing the possible pros and cons of partnerships, attention is drawn to the issues to be considered in the partnership and an attempt is made to draw a generalframework.