Aktif romatoid artritli hastalarda kullanılan anti-CD20 monoklonal antikorunun (rituximab) immün sistem hücreleri üzerine etkisi
The effect of anti-CD20 monoclonal antibody (rituximab) which is used on patients with active romatoid artrits on immune system cells
Yazar: ASLI ÖNDER GÜL
Danışman: PROF. DR. MURAT İNANÇ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İmmünoloji Ana Bilim Dalı / İmmünoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Antikorlar = Antibodies ; Antikorlar-monoklonal = Antibodies-monoclonal ; Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Hücreler = Cells ; Rituksimab = Rituximab ; Romatizmal hastalıklar = Rheumatic diseases ; İmmün sistem = Immune system

Özet:
Romatoid Artrit (RA), dünya genelinde en sık rastlanan otoimmün hastalıklardan biridir ve nüfusun yaklaşık %1'ini etkilemektedir. RA hastalarının sağlıklı kişilere oranla periferik kan immün sistem hücrelerindeki sayısal değişikliklerin hastalık süreci ile ilişkili olduğu ve bunun sonucunda tedaviye verilen yanıtın etkilendiği farklı çalışmalarda gösterilmiştir. Çalışmamızda aktif RA tanısı alıp uygulanan tedavilerin yanıtsızlığı durumunda anti-CD20 (Rituksimab) tedavisine başlanmasına karar verilen (n:7) hastalar ile sağlıklı kontrollerin (n:7) tedavi öncesi ve tedaviden sonraki 3. ayda alınan periferik kan örneklerinde özellikle CD3 (T hücre), CD4 (yardımcı T hücre), CD16 (NK hücre), CD19 (B hücre), Breg (düzenleyici B hücre), CD56 (NK hücre), iNKT (değişmez doğal öldürücü hücre), Treg (regülatör T hücre) hücre yüzey molekül ekspresyonlarının sayısal değerleri akan hücre ölçer cihazında ölçülmüştür. Tedavi öncesi ve tedavi başlandıktan sonraki 3. ayda alınan periferik kan örnekleri değerlendirildiğinde istatistiksel açıdan CD19+ B (p=0,018) ve CD19+CD38+ plazma hücrelerinde anlamlı derecede azalma (p=0,028) saptanmasına karşılık, CD4+CD25+ T hücreleri, CD4+CD25+Foxp3+ (Treg), CD19+CDw210+ (Breg) ve CD3+iNKT hücrelerinde anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Rituksimab ilaç tedavisi verilen aktif RA hastalarıyla yapılan istatistiksel karşılaştırma baz alındığında tedavi verildikten 3 ay sonra CD19+ B hücrelerinde tedavi öncesine göre anlamlı bir düşüş saptanmıştır. Rituksimab tedavisi sonucu B hücrelerinde saptanan azalma, RA hastalarında tedavinin etkili olduğunun göstergesidir.

Abstract:
Romatoid Artrits (RA), is one of the common autoimmune diseases which affects 1 % of the world population. It has been shown with various studies that the changes in peripheral blood immune system of the patients with RA is associated with the diagnosis of the disease compared to the healthy individuals and that as a result of this the response to the treatment has also changed.In our study, we analyzed the patients with active RA and insufficient response to standard treatments and thus eligible to receive treatment with anti-CD20 monoclonal antibody (rituximab). We analyzed blood samples of the patients and healthy controls before the treatment and 3 months after to see the changes in molecular expressions of CD3 (T cell), CD4 (helper T cell), CD16 (natural killer cell), CD19 (B cell), Breg (regulatory B cell), CD56 (natural killer cell), iNKT (invariant T cell), Treg (regulatory T cell), under flowcytometer. Our results reveals that in B cells (CD19+) and plasma cells (CD19+CD38+) there was a significant decrease however there was not a substantial difference in T cells (CD4+CD25+), CD4+CD25+Foxp3+ (Treg cells), CD19+CDw210+ (Breg cells) and CD3+iNKT+ (invariant iNKT cells). There was a significant decrease in B cells after rituximab treatment compared to the pre-treatment values that shows treatment effect.