Bir eğitim ve araştırma hastanesi genel cerrahi kliniklerinde yatış ve kalış uygunluğunun değerlendirilmesi
Evaluation of appropriateness of admission and hospital stay in general surgery clinics in the education and research hospital
Yazar: HATİCE SARIKAYA
Danışman: DOÇ. DR. AFSUN EZEL ESATOĞLU
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Hastaneler = Hospitals ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Hastane yatak kapasitesi = Hospital bed capacity ; Hastane yönetimi = Hospital administration ; Hastanede yatış süresi = Length of stay ; Hastaneler-devlet = Hospitals-public

Özet:
Araştırmanın amacı, bir eğitim ve araştırma hastanesinin genel cerrahi kliniklerinde yatan hastaların, yatış ve hastanede kalış uygunluğunun değerlendirilmesi ve buna etki eden değişkenlerin belirlemesidir.Araştırmanın evrenini, Sağlık Bakanlığı Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi genel cerrahi kliniklerinde 2007 yılının ilk 6 ayında yatan hastalar oluşturmaktadır. Yatan hastalar aylara ve kliniklere göre tabakalandırılmış, tabakalı tesadüfi örnekleme yöntemi ile incelenecek 300 hasta belirlenmiştir. Veri toplama aracı olarak, Türkiye'deki hastanelerde güvenilirlik ve geçerlilik çalışması yapılmış olan ?Uygunluk Değerlendirme Protokolü? kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesinde (SPSS 11.5); Mann-Whitney U testi, Student's t testi, Ki-Kare testi, Kruskall-Wallis Tek Yönlü Varyans analizi kullanılmıştır. Uygun olmayan yatış ve uygun olmayan kalış gününe etki eden değişkenlerin belirlenmesi amacıyla, Tek Değişkenli ve Çok Değişkenli Lojistik Regresyon Analizi yapılmıştır.Araştırmada, 300 yatış günü ve 1381 kalış günü incelenmiştir. İncelenen hastaların % 68,0'ının yatışının uygun, % 32,0'ının yatışının uygun olmadığı; toplam kalış günlerinin % 69,7'sinin uygun, % 30,3'ünün uygun olmadığı belirlenmiştir. Yatış uygunluğuna göre ortalama yatış süreleri arasında, kalış uygunluğuna göre ortalama kalış süreleri arasında, yatış uygunluğuna göre kalış günü uygunluk oranları arasında anlamlı fark bulunmuştur. Yatış uygunluğuna göre; ikamet yeri, kesin tanı, yatış yeri değişkenleri arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Kalış uygunluğuna göre; medeni durum, öğrenim durumu, ikamet yeri, meslek, yatılan klinik, tanı uyumu, hastane ve kliniğe yatış sayısı, yatış yeri, yatış tanısına ek hastalık, kronik hastalık ve yatış ayı değişkenleri arasında farklılık bulunmuştur. Uygun olmayan yatışa, yatış yeri, ikamet yeri, yatış ayı ve hastaneye yatış sayısı değişkenlerinin; uygun olmayan kalışa yatış yeri ve yatış ayı değişkenlerinin etkisinin olduğu bulunmuştur.Uygun olmayan yatış ve kalışın önlenmesi için kullanım yönetimi faaliyetlerinin önemi vurgulanmış, yapılabilecek faaliyetler için önerilerde bulunulmuştur. Uygun olmayan hastane kullanımı konusunda, daha fazla sayıda ve ayrıntılı araştırmaların yapılmasının yararlı olacağı düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Kalış uygunluğu, kullanım incelemesi, kullanım yönetimi, uygun olmayan hastane kullanımı, yatış uygunluğu.

Abstract:
The objective of the research is to evaluate the appropriateness of admission and hospital stay of patients staying in general surgery clinics in the education and research hospital and to determine the variables affecting those.The patients who stayed for six months in the general surgery clinics of Health Ministry Ankara Education and Research Hospital in 2007 comprise the universe of this research. The patients have been stratified in respect to months and clinics, and 300 patients were identified for the application of stratified random sampling. ?Appropriateness Evaluation Protocol?, of which validity and reliability study was conducted in the hospitals in Turkey, was used as a data collection tool. As to the statistical evaluation of data (SPSS 11.5); tests of Mann-Whitney U, Student?s t, Chi-Square, and one-way analysis of variance of Kruskall-Wallis were employed. Univariate and Multivariate Logistics Regression Analysis was carried out in order to determine the variables affecting inappropriate admission and inappropriate hospital stay.300 days of admission and 1381 days of stay were examined in the research. It was ascertained that % 68,0 of patient admissions and % 69,7 of total hospital stays are appropriate while % 32,0 of patient admissions and % 30,3 total hospital stays are inappropriate. Significant difference was detected among the average length of stay in terms of admission appropriateness, among the average stay days in terms of hospital stay appropriateness and among the appropriateness rates of stays in terms of admission appropriateness. And again, significant different was explored among the variables of address, certain diagnosis and admission location in terms of appropriateness of admission. Differences were identified among the variables of marital status, state of education, address, occupation, clinic and diagnosis compatibility, admissions number to hospitals and clinics, admission location, further disease after diagnosis, chronic disease and admission months in terms of appropriateness of stay. It was found out that the variables of admission location, address, admission month and admission number to hospital had affected the inappropriate admission; that the variables of admission location and admission month had affected inappropriate hospital stay.The importance of utilization management activities for the prevention of inappropriate admission and hospital stay has been emphasized and activities needed to be realized have been proposed. The fact that more and detailed research on inappropriate hospital utilization must be conducted is considered to be beneficial.Keywords: Appropriateness of hospital stay, utilization review, utilization management, inappropriate hospital utilization, appropriateness of admission.