Diyabet polikliniğine başvuran tip 2 diyabetli hastalarda kronik hastalıklara uyum ölçeği ile HBA1C ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship of adaptation to chronic illness scale and HBA1C in type 2 diabetes patients
Yazar: GÜLŞAH YÖNEY
Danışman: PROF. DR. ALİ ÖZDEMİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Glisemik indeks = Glycemic index ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Tedaviye bağlılık ve uyum = Treatment adherence and compliance ; Ölçekler = Scales

Özet:
AMAÇ: Tip 2 Diyabetes Mellitus (Tip 2 DM), Türkiye'de ve dünyada, vaka sayısının öngörülenden hızlı artması,  yüksek mortalite ve morbiditesi ve artan sosyoekonomik yükü nedeniyle son yıllarda en çok tartışılan ve çözüm üretilmeye çalışılan kronik ve yaygın metabolizma hastalığıdır. Bir diğer önemli sorun; diyabetli vakalarda tedavi hedeflerine ulaşmadaki başarısızlıktır , bu da diyabetli hastalarda farklı faktörlerin araştırılmasına ilişkin çalışmaların artmasına neden olmuştur. Diyabetli vakalarda hastalığın öz yönetiminde  psikososyal  durumun hastalığın takip ve tedavisini etkileyen önemli bir faktör olduğuna inanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, kronik hastalıklara uyum ölçeğini kullanarak  diyabetli vakalarda  fiziksel, psikolojik, sosyal  olarak hastalık uyumunun  değerlendirilmesi ve bu verilerin hastaların glisemik kontrolüne olan etkisini incelemektir.
 GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamıza Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Ekim 2019-Ocak 2020 tarihleri arasında Diyabet Polikliniklerinde Tip 2 diyabetes mellitus tanısı ile takip edilen, en az 1 yıldır diyabet tanısı almış olan, kooperasyon ve oryantasyonu yeterli olan, son 6 ayda HbA1c değeri bakılmış olan 200 hasta dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen hastaların "Kronik Hastalıklara Uyum Ölçeği"nden aldıkları puan ile HbA1c arasındaki ilişki araştırıldı.
BULGULAR: HbA1c ile ölçekten alınan toplam puan değerleri arasında ters yönlü, %16.8 düzeyinde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardı (p:0.017; p<0.05). HbA1c ile fiziksel uyum puan değerleri arasında ters yönlü, %24.2 düzeyinde ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardı (p:0.001; p<0.05). HbA1c ile sosyal uyum puanı ve psikolojik uyum puanı alt boyutları ile HbA1c değerleri arasında ise istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05).
SONUÇ: Diyabet hastalarının hastalığa uyumu glisemik kontrol üzerinde etkilidir. Diyabetli hastalarda birey merkezli kronik hastalık bakımı, ruhsal ve sosyal destek konusunda eksiklikler bulunmaktadır. Daha kapsamlı çalışmalar ile bu konuya dikkat çekilerek diyabetin kontrol altına alınmasında ek faydalar sağlanabilir.
Anahtar kelimeler: Tip 2 Diabetes Mellitus, Kronik Hastalık Uyumu, Glisemik Regülasyon

Abstract:
AİM: Type 2 Diabetes Mellitus , in Turkey and in the world, growing faster than anticipated number of cases, high mortality and morbidity rates and increasing socioeconomic burden in recent years because most discussed and solutions sought to produce chronic and prevalent metabolic diseases. Another important problem; failure to achieve treatment goals in cases with diabetes has led to increased studies on the study of different factors in patients with diabetes. It is believed that psychosocial status is an important factor affecting the follow-up and treatment of the disease in the self-management of the disease in diabetic cases. The aim of this study is to evaluate the physical, psychological and social adaptation  in patients with diabetes , and to examine the effects of these data on the glycemic control of patients.
METHOD: In our study, 200 patients who were followed-up with the diagnosis of type 2 diabetes mellitus in the Diabetes Polyclinics between October 2019 and January 2020, has been diagnosed with diabetes for at least 1 year, has sufficient cooperation and orientation, HbA1c value has been checked in the last 6 months  at Fatih Sultan Mehmet  Hospital were included. The relationship between the score obtained from the "Adaptation to Chronic İllness Scale" of the patients included in the study and HbA1c was investigated.
RESULTS: There was an inverse, 16.8% and statistically significant relationship between HbA1c and total score values obtained from the scale (p: 0.017; p <0.05). There was a negative, 24.2% and statistically significant relationship between HbA1c and physical adaptation score values (p: 0.001; p <0.05). There was no statistically significant difference between HbA1c and social adaptation  score and psychological adaptation score sub-scale and HbA1c values (p> 0.05).
CONCLUSION: Adaptation of diabetes patients to the disease is effective on glycemic control. There are deficiencies in individual-centered chronic disease care, mental and social support in patients with diabetes. We believe that additional benefits can be achieved in controlling diabetes by drawing attention to this issue with more comprehensive studies.
Keywords: Type 2 Diabetes Mellitus, Chronic Disease Compliance, Glycemic Regulation