Muhasebede e-fatura, e-defter: Yozgat'ta faaliyet gösteren muhasebe meslek mensuplarının e-fatura ve e-defter uygulamalarına karşı tutumları
E-invoice and e-ledger in accounting: The attitudes of accounting professionals operating in Yozgat towards e-invoice and e-ledger applications
Yazar: EBRU BOZKURT
Danışman: PROF. DR. HİKMET ULUSAN
Yozgat Bozok Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Elektronik defter = Elektronic commercial book ; Elektronik fatura = Elektronic invoice ; Elektronik muhasebe = Electronic accounting ; Muhasebe = Accounting ; Muhasebeci = Accountant ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Türkiye'de e-dönüşüm bir e-devlet projesidir. E-devlet uygulamaları kapsamında Hazine ve Maliye Bakanlığı e-dönüşümü başlatmıştır. 2005 tarihinden itibaren de e-dönüşüm, e-beyanname ile uygulanmaya başlamıştır. Bu uygulamayı, e-fatura ve e-defter uygulamaları takip etmiştir. Günümüzde, e-dönüşüm ile ilgili olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı'nca yapılan çalışmaların kapsamı genişletilmiştir.

Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın e-dönüşüm sürecinde yaşanan en önemli teknolojik gelişmeleri e-fatura ve e-defter uygulamalarıdır. Bu uygulamalar, muhasebe meslek mensuplarını yakından etkilemiştir. Çünkü e-fatura ve e-defter uygulamalarının, asıl uygulayıcıları muhasebe meslek mensuplarıdır. E-dönüşüm sürecinde muhasebe meslek mensupları, e-dönüşüme isteyerek ya da zorunlu olarak geçen mükelleflere e-fatura, e-arşiv fatura ve e-defter uygulamaları gibi hizmetler sunmaya başlamışlardır. E-fatura ve e-defter uygulamalarının faydaları olduğu gibi özellikle geçiş sürecinde olmak üzere uygulamada bazı sorunlar ile de karşılaşılmaktadır.

Bu çalışmada, muhasebede e-fatura ve e-defter uygulamalarının tanıtılması ile Yozgat'ta faaliyet gösteren muhasebe meslek mensuplarının e-fatura ve e-defter uygulamalarına karşı tutumları ve bu tutumlarının mesleki unvan ve mesleki deneyimleri açısından farklılık gösterip göstermediğine dair delil sağlanması amaçlanmıştır. Bu amaçla, Yozgat'ta faaliyet gösteren 54 muhasebe meslek mensubuna anket uygulanmıştır. Anket formundan elde edilen veriler aritmetik ortalama, frekans analizi, tek yönlü ANOVA ve tek yönlü MANOVA analizleri kullanılarak analiz edilmiştir. Ayrıca, anlamlı farklılık bulunan hipotezlerde farkın kaynağını tespit etmek amacıyla Tukey testi kullanılmıştır.

Muhasebe meslek mensuplarının anket sorularına vermiş oldukları cevaplar ve anket haricinde e-uygulamalar hakkında aktarmış oldukları bilgiler ışığında ulaşılan nihai sonuç şudur; e-uygulamaların kullanımı hem işletmeler ve hem de devlet için yararlı olduğu kanısındadırlar. Ancak mevcut şartların bazı sıkıntılı durumlar doğurduğunu ve bu sıkıntıların zaman içerisinde azalış göstereceğini ve e-uygulamalardan asıl istenen ve beklenen performansın sergileneceği şeklinde görüş bildirmişlerdir.

Anahtar Kelimeler: Elektronik Fatura, Elektronik Defter, E-Uygulamalar, Muhasebe Meslek Mensupları

Abstract:
E-transformation in turkey is an e-government project. within the scope of e-government applications, the ministry of treasury and finance initiated e-transformation. Since 2005, e-transformation has been implemented with e-declaration. This application was followed by e-invoice and e-ledger Applications. nowadays, the scope of the studies carried out by the ministry of treasury and finance on e-transformation has been expanded.

The most important technological developments in the e-transformation process of the ministry of treasury and finance are e-invoice and e-ledger applications. These practices affected the professional accountants closely. Because e-invoice and e-ledger applications, the main practitioners are accounting professionals. During The e-transformation process, accounting professionals started to provide services such as e-invoice, e-archive invoice and e-ledger applications to the taxpayers willingly or compulsorily. The benefits of e-invoice and e-ledger applications, as well as some problems in implementation, especially during the transition process.

In this study, it is aimed to the introduction of e-invoice and e-book applications in accounting, and to provide evidence on attitudes of accounting professionals operating in Yozgat towards e-invoice and e-book applications and as to whether their attitudes differ in terms of professional title and professional experience. For this purpose, a questionnaire was applied to 54 professional accountants in Yozgat. The data obtained from the questionnaire were analyzed using arithmetic mean, frequency analysis, one-way ANOVA and one-way MANOVA analyzes. In addition, Tukey test was used to determine the source of the difference in hypotheses with significant differences.

The final result reached in the light of the answers given by the professional accountants to the survey questions and the information they conveyed about the e-applications other than the survey is as follows; They believe that the use of e-applications is beneficial for both businesses and the government. However, they stated that the current conditions create some problems and these problems will decrease in time and the actual desired and expected performance from the e-applications will be exhibited.

Keywords: Electronic Invoice, Electronic Ledger, E-Applications, Accounting Professionals