Büyük etkinlikler ve gayrimenkul ilişkisi: İstanbul Formula 1 örneği
The impact of mega events on real estate development: Istanbul Formula One Grand Prix
Yazar: SERRA ER
Danışman: DOÇ. DR. FERHAN GEZİCİ
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Ana Bilim Dalı / Gayrimenkul Geliştirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Gayrimenkul geliştirme = Real estate development

Özet:
1980'lerde tüm dünyayı ele geçiren küresel ekonomi gerçeği, kentsel alanda önemli sonuçları da beraberinde getirdi. Oluşan bu yeni ekonomik düzen sanayinin desantrilizasyonunu ve hizmet sektörünün gittikçe artan önemini ve gelişimini işaret ediyordu. Yeni küresel ekonomi anlayışıyla refah devleti politikalarının terkedilmesi, kentlerin tüketim odaklı bir ekonomik yapıya bürünmesi, globalleşmeyle birlikte kentler arası rekabetin hız kazanması ve tüm bu etkileşimler, çağın yeni imaj mimarları (image builder) olarak adlandırılan ?Büyük Etkinlik? (?Mega Event? ya da ?Hallmark Event?) fenomenini ortaya çıkardı.Büyük etkinlikler getirdikleri büyük fırsatlarla birlikte finanse edilebilmek için büyük kaynak kullanımını da gerektirirler. Büyük etkinliklere yapılan kamu harcamaları, şehre sağlayacağı uzun vadeli kazanımlara, etkinlik ve kent için altyapı ve kentsel yenileme projelerine, uluslar arası tanınırlığının ve turist ziyaretlerinin artmasına ve bu artışın getireceği ekonomik ve uzun vadedeki kazançlara vurgu yapılarak meşrulaştırılır. Büyük etkinlikler getirecekleri direkt ve dolaylı etkilerle kent içinde bir dinamizm yaratırlar. Bu sebeple büyük etkinliklerin kentsel değişim katalizörleri olarak önemi gittikçe artmaktadır. Her koşulda, kentsel yapılı çevrenin dönüşümü; kent arazisi ve gayrimenkul piyasası üzerine odaklanır. Büyük etkinliklerin sebep olduğu kentsel dönüşümler her zaman gayrimenkul piyasası, yapılı çevrenin yaratıldığı, şekillendirildiği, piyasaya sunulduğu geliştirme süreci ve kent arazisinin etkili kullanımı açısından başarılı sonuçlar vermeyebilir. Etkinliğin sağladığı faydalardan en iyi şekilde yararlanabilmek için etkinlik mutlaka kentsel bir stratejinin parçası olmalıdır aksi takdirde, İstanbul Park Grand Prix örneğinde de görüleceği gibi, etkinlikten elde edilecek faydalar en aza iner, etkinliğin kamu önündeki hesap verebiliriği azalır, kentsel bir problemin çözümü değil kaynağı haline gelir.Bu çalışma iki ana bölümden oluşmaktadır. Birinci, İstanbul, Akfırat bölgesinde düzenlenen büyük bir etkinliğin, ?Formula 1 Grand Prix?inin İstanbul'a getiriliş süreci ve etkinliğin düzenlendiği mekan olarak Tuzla Akfırat Bölgesi'nin seçilmesi ve bu bölgenin etkinlik alanı olarak geliştirilmesi, İstanbul Park'ın oluşumunda yer alan aktörler, İstanbul Park'ın finansman ve organizasyon yapısı incelenmiş, etkinliğin etkileri genel olarak değerlendirilmiştir. İkinci bölümde ise, Tuzla, Akfırat Bölgesi ve yakın çevresi sınırlı tutularak İstanbul Park Grand Prix'inin mekansal dönüşüm ve özellikle gayrimenkul sektörü üzerindeki etkileri araştırılmıştır.

Abstract:
Global economy, which got hold of the world in 1980s, brought about some important consequences in the urban area, which means the decentralisation of the endustry and the increasing significance of service endustry in the new economical order. The abandonment of the policies over the social welfare state, comsumption-based structure of the urban economics and the increasing competition between cities following globalisation resulted in phenomenon of Mega Event known as the new image builders of the period.Mega events require the usage of considerable funds and resources apart from their advantages. The utilization of public funds for mega events is legitimized by emphasizing the long-term advantages of process of urban reconstruction, world wide recognition of the city, the increased number of tourists and the increased economic activity related with the number of tourists. Mega events create an urban dynamism with their direct and indirect impacts. Therefore the mega events are seen as the catalysts of the urban transformation increasingly. Under all circumstances, transformation of the urban built environment is focused on the urban land and the real estate market. The urban transformation, that the mega events bring about, do not always fulfill the capacity of the real estate market, the urban land and the development process through which the urban built environment is formed, customized and traded. The event must be a component of an urban strategy to maximize the benefits that the event creates. Otherwise, the amount of benefits created by the event decreases along with the degree of public accountability of the event and rather than being a solution of an urban problem the event becomes the source of the problem itself as seen in Istanbul Park Grand Prix example.This study is composed of two main parts. The first part of the study evaluates Formula 1 Grand Prix, which was organised in Akfırat, İstanbul, the reasons underlying Tuzla Akfırat to be chosen and redevelopment of the area for the facilities. The organization and finance structure of Istanbul Park and the actors who had a role in the developping process of Istanbul Park are analysed in the study, along with the transformation of Istanbul Grand Prix in Akfırat, Tuzla and immediate surroundings and the impacts of this situation on real-estate sector that are analysed in the second part of the study.