Ahmet Hamdi Tanpınar'ın romanlarında psikolojik travma
Psychological trauma in Ahmet Hamdi Tanpınar's novels
Yazar: MELİHA YONCA ERDEM
Danışman: PROF. DR. İSMAİL KARACA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Psikolojik travma = Psychological trauma ; Roman = Novel ; Tanpınar, Ahmet Hamdi = Tanpınar, Ahmet Hamdi

Özet:
"Ahmet Hamdi Tanpınar'ın Romanlarında Psikolojik Travma" adlı bu çalışmada Türk edebiyatının öne çıkan şairlerinden/yazarlarından biri olan Ahmet Hamdi Tanpınar'ın roman türünde vermiş olduğu eserleri psikiyatri ve klinik psikoloji bilim dallarının temel araştırma konusu olan psikolojik travma ekseninde değerlendirilmiştir. Psikoloji ve edebiyat disiplinlerinin birbiriyle olan münasebetini ve sentezini ortaya koyan bu tez, disiplinlerarası perspektiften gerçekleştirilmiştir.

     Tezin "Giriş" bölümünde tezin amacı, kapsamı ve yöntemi hususları ifade edilmiş ve tez konusunun özgünlüğü ile literatüre katkısı meselelerine açıklık getirilmiştir. Tezin "Birinci Bölüm"ünde psikolojik travma kavramının tanımı ile tarihsel gelişimi üzerinde durulmuş ve bu kavramla ilintili -ilgili roman değerlendirmelerini de destekleyebilecek- odak kavramlar hakkında bilgiler verilmiştir. Ardından psikolojik travmaya tesir edebilen değişkenlerden bahsedilmiştir. "İkinci Bölüm"de iki Dünya Savaşı arasında yetişmiş Ahmet Hamdi Tanpınar nesli ve bizzat kendisi psikolojik travma konusu ekseninde ele alındıktan sonra şairin/yazarın edebî eserlerine aynı zaviyeden bakılmıştır. Tezin "Üçüncü Bölüm"üne gelindiğinde Ahmet Hamdi Tanpınar'ın romanları psikolojik travma konusunun kapsamı dâhilinde ayrıntılı bir biçimde değerlendirilmiştir. "Sonuç" bölümünde psikolojik travma konusu odağında değerlendirilen romanlardan hareketle ve tümevarım yöntemiyle edebiyat ile psikoloji disiplinlerinin birbiriyle olan ilişkileri açıklığa kavuşturulmuştur.

Abstract:
In the study titled "Psychological Trauma in Ahmet Hamdi Tanpınar's Novels", the works of Ahmet Hamdi Tanpınar, an established writer in Turkish literature were evaluated regarding psychological trauma, which concerns psychiatry and clinical psychology disciplines. This thesis, which reveals the relationship and synthesis of the disciplines of psychology and literature, has been carried out from an interdisciplinary perspective.

     In the "Introduction" section, the purpose, scope and methodology of the thesis are mentioned and necessary explanations are made about the originality of the thesis topic and its contribution to the literature. In the "Chapter One", the definition and historical development of psychological trauma concept is provided and information about the primary concepts considering this concept -which also supports the related novel evaluations- is presented. Then, the variables affecting psychological trauma are mentioned. In the "Second Chapter", the generation of Ahmet Hamdi Tanpınar, who grew up between the two World Wars, and Tanpınar himself are discussed in terms of psychological trauma, and then the literary works of the writer are examined from the same perspective. In the "Chapter Three", the main part of the thesis, Ahmet Hamdi Tanpınar's novels are evaluated in detail as part of psychological trauma. In the "Conclusion" chapter, the relationship between the disciplines of literature and psychology is clarified through the novels evaluated through psychological trauma and by inductive method.