Çoğul gebeliklerde patent duktus arteriozus davranışı
Patent ductus arteriosus behavior in multiple pregnancy
Yazar: AYBÜKE ALİŞAN SAYILMAZ
Danışman: PROF. DR. SADIK YURTTUTAN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Bebek-prematür = Infant-premature ; Gebelik = Pregnancy ; Gebelik-mültipl = Pregnancy-multiple ; Patent duktus arteriozus = Patent ductus arteriosus ; İkizler = Twins

Özet:
Amaç: Patent duktus arteriyozus (PDA), sol pulmoner arter ve inen aorta arasındaki yapının doğumdan sonra 72 saat geçmesine rağmen kapanmama durumudur. Duktusarteriozus (DA) intrauterin hayatta işlevseldir. Doğum sonrası akciğerlerin fonksiyonu ile önce fizyolojik, sonra anatomik olarak kapanır. Doğumdan sonra kapanmazsa Patent duktus arteriyozus (PDA) oluşur. Prematüre bebeklerde PDA'nın insidansı % 20 ile % 60 arasında değişir ve bu insidans gebelik haftası ve doğum ağırlığı ile ters orantılıdır(2) Çok düşük doğum ağırlıklı (<1500 g) yenidoğanlarda PDA insidansı %3 7 ve <1000 g doğanlarda % 42'dir.(3) Çalışmamızda prematüre doğan çoğul gebeliklerle benzer doğum haftası ve doğum kilosunda olan prematüre tekil gebelikleri karşılaştırarak PDA görülme sıklığı arasındaki farklılığı tespit etmeyi, PDA'nın gelişiminde etkili olan faktörler arasında genetik faktörlerin rolünü ortaya koymayı amaçlamaktayız. 
Materyal ve Metod: Çalışmamızda Mart 2019-Kasım 2021 Tarihleri Arasında Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi Yenidoğan Yoğun Bakımda takip edilen 37 haftanın altında doğan çoğul gebeliklerin ve kontrol grubu olarak benzer haftada ve doğum kilosunda olan tekil gebeliklerin dosyaları retrospektif olarak incelendi. 
Bulgular: Çalışmamıza toplam prematüre 293 bebek dahil edildi. Gebelik şekli incelendiğinde bebeklerden 146 (% 49,8)'inin tekiz, 126 (%43)'ünün ikiz, 21 (% 7,2)'inin ise üçüz olduğu tespit edildi. Koryonisite dağılımı sırasıyla 18 (% 12,2)'inin Monokoryonik, 108 (% 73,4)'sının Dikoryonik, 21 (%14,4)'inin ise Trikoyonik olduğu saptandı. PDA için bilinen en önemli iki risk faktörü erken gebelik haftası ve düşük doğum ağırlığıdır. Çalışmamızda bebeklerin gebelik haftası ortalamaları 31 hafta; doğum kilosu ortalamalarının ise 1653 gr olduğu belirlenirken çoğul grupta yer alan bebeklerin gebelik haftası ve doğum kilosu bulguları ile tekil grupta yer alan bebeklerin arasında anlamlı bir farklılık saptanmadı. Çalışmamızda tekil gebeliklerde PDA tespit edilen hasta sayısı çoğul gebeliklere göre daha fazla görüldü. Çalışmaya katılan toplam 293 bebekten 61 (% 20,8)'inde PDA tespit edildi. 147 çoğul gebelik grubundaki bebeklerden 26 tanesinde (%17,6), 146 tekil gebelik grubundaki bebeklerden 35 tanesinde (%23,9) unda PDA tespit edildi. Çalışmamızda çoğul gebeliklerde yer alan bebeklerde PDA tespit zamanı ortalamasının, tekil grupta yer alan bebeklere göre anlamlı daha düşük olduğu gözlendi (p=0,031; p<0,05). Bu durum çoğul gebeliklerde hemodinamik olarak anlamlı PDA'nın daha erken ortaya çıktığını düşündürmektedir. Çalışmamızda çoğul gebeliklerin çoklu PDA kapama tedavisi alması, tekil grupta yer alan bebeklere göre anlamlı daha düşük olduğu gözlendi (p=0,031; p<0,05). Tekil grupta olan bebekler daha fazla tedavi almaktadır. Tekil olguların daha geç tedaviye başladığından dolayı tekrar kür alma oranı daha yüksek olarak saptandığı düşüncesindeyiz. Çalışmamızda monozigotik 4 bebek, dizigotik 22 bebek PDA kapama tedavisi almıştır. Monozigotik ikizlerden 2 tanesinde sadece birinde PDA,2 tanesinde her ikisinde PDA saptanmıştır. Dizigotik ikizlerden 8 bebekte sadece birinde PDA saptanırken 14 bebekte her ikisinde PDA saptanmıştır. Çalışmamızda dizigotik ikizlerde aynı anda PDA görülme oranı daha yüksek olarak çıkmıştır.     
Sonuç: Çoğul gebeliklerde PDA görülme sıklığı tekil gebeliklere göre daha az görülmüştür.Dizigotik ikizlerde monozigotik ikizlere göre aynı anda PDA görülme oranı daha yüksek olarak görülmüştür.Bu PDA'yı genetik faktörlerden çok çevresel faktörlerin etkilediğini düşündürmektedir.

Abstract:
Aim: Patent Ductus Arteriosus (PDA) is a condition that the opening between the left pulmonary artery and descending aorta is still open after 72 hours after birth. Ductus arteriosus (DA) is physiological in intrauterin life. After birth, ductus arteriosus closes firstly physiological and then anatomical with the function of lungs. If it is not closed after the birth, Patent Ductus Arteriosus occurs. The incidence of PDA is changing between 20 and 60 percent in premature babies and that incidence is inversely proportional to the gestational age and birth weight. The incidence of PDA is %37 in infants with very low birth weight (<1500 g) and it is %42 in infants with extremely low birth weight (<1000 g). In this research, our purpose is to determine the difference of PDA incidence between premature babies of multiple pregnancies and premature babies of single pregnancies which has the similar birth weight and gestational age . And we also aim to reveal the role of genetic factors among the factors that affect the development of PDA.
Materials and Methods: In this research; we studied the files retrospectively which includes the multiple pregnancies who has bornt under 37 and the single babies who has similar gestational age and birth weight, which all observed in Kahramanmaras Sutcu Imam University between March 2019 and November 2021 .      
Findings: This research includes 293 premature babies in total. When we classified the types of pregnancies we determined that 146 (% 49.8) of babies are single birth, 126 (%43) of them are twins and 21 (%7.2) of them are triplets. When we classified the chorionicity we determined that 18 (%12.2) of them are monochorionic, 108 (%73.4) of them dichorionic and 21 (%14.4) of them are trichorionic. The two most important risk factors of PDA are gestational age and low birth weight . In this research; we found that the average gestational age of babies is 31 weeks and the average birth weight is 1653 gr, while we found that there is not a significant differences between the gestational age and birth weight of multiple pregnancies and single births. In this research, we found that the number of PDA patients who has bornt single is more than the patients who has bornt as multiple pregnancies. We found that the 61 (%20.8) babies has PDA out of 293 babies who has included the research. We found that the 26 (%17.6) babies has PDA out of 147 multiple pregnancies and 35 (%23.9) babies has PDA out of 146 single births. In this research, we found that the average diagnosis time of PDA is significantly lower on the multiple pregnancies than the single births (p=0.031; p<0,05). That finding made us think that hemodynamically significant PDA is shows up sooner on multiple pregnancies than single births. In this research, we found that the ratio of recurrent PDA treatment on multiple pregnancies is significantly lower than single births (p=0,031; p<0,05). Single birth babies are getting more treatment. We are thinking that the ratio of recurrent PDA treatment is higher on single births because of the late diagnosis and late start of treatment. In this research, 4 babies who is monozygotic and 22 babies who is dizygotic have got treatment for PDA. We found out that out of first two monozygotic twins one of them has PDA while the other two monozygotic twins both got PDA. We found out that out of first 8 dizygotic twins, only one of them has got PDA while the other 14 dizygotic twins has all got PDA. In this research,the incidence of simultaneous PDA was higher in dizygotic twins. 
Conclusion: The incidence of PDA in multiple pregnancies was less than in singleton pregnancies.The incidence of simultaneous PDA was higher in dizygotic twins than in monozygotic twins.This suggests that environmental factors rather than genetic factors affect PDA.