Karabağ krizinin uluslararası medyaya yansımasının gündem belirleme kuramı üzerinden analizi
Analysis of the reflection of the Karabakh crisis on the international media through agenda-setting theory
Yazar: MİHRİBAN ÇAKIR
Danışman: DOÇ. DR. EMRAH ÖZDEMİR
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Elektronik medya = Electronic media ; Etkileşimli medya = Interactive media ; Görsel-işitsel medya = Visual-auditory media ; Popüler medya = Popular media ; Silahlı çatışma = Armed conflicts ; Siyasi kriz = Political crisis ; İç çatışma = Inner conflict

Özet:
Karabağ sorunu, 1994'te Rusya'nın aracılığıyla Azerbaycan ve Ermenistan arasında Bişkek Antlaşması imzalanmıştır. Daha sonrasında sayısız kez bildiride ihlaller meydana gelmiştir. Gerçi bu ateşkes öncesinde gerçekleşen çatışmanın nedeni olarak iki yeni kurulan devletin toprak anlaşmazlığından kaynaklandığı düşünülmüştür. Aslında iki taraf arasındaki Karabağ sorunun çözüme ulaşması adına birçok öneride sunulmasına rağmen çözümsüz kalmayı sürdürmüştür. Tarafların yaşadığı bu problemin nedenleri arasında "birbirine karşı güvensizlikleri, kimliklerini yitirme, korku, tehdit, intikam, düşmanlık algısı" gibi etmenler gösterilmiştir. Ancak 27 Eylül 2020'de iki ülke arasında Karabağ çatışması yeniden gün yüzüne çıkmıştır. Tam olarak 44 gün sürerken Rusya'nın aracı olmasıyla 10 Kasım'da ateşkes antlaşması onaylanmıştır. Bu süreç, uluslararası basında yer alarak dünya kamuoyunda kendine yer edinmiştir. Çalışmada Karabağ krizinin, uluslararası basın organlarından CNN, BBC ve Sputnik'te 1 Nisan-13 Aralık 2020 tarihleri arasındaki haber metinlerinin ele alınışı analiz edilmiştir. Haberler incelenirken Kitle İletişim Kuramlarından biri olan Gündem Belirleme Kuramı kullanılmıştır. Zaten bu çalışmayı yapmaktaki amaç, konuyla alakalı 2020'deki yazınlarda uluslararası basında yer alan haberlerin Gündem Belirleme Kuramı aracılığıyla ele alınmadığının fark edilmesidir. Analiz sonucunda konu en fazla Sputnik haberlerinde yer alırken en az CNN haberlerinde yer bulmuştur. Bu çalışma neticesinde her ne kadar üçlü basın grubu tarafsızlığını korumak istemiş olsa da hala aralarındaki sorun hakkında literatür kadar yeterli bilgiye sahip olmadıkları kanısına varılmıştır. Ancak mevcut durumu basın nasıl ele alırsa kamuoyunun da tutumunda birtakım gözle görülür değişimlere de denk gelinmiştir.

Abstract:
The Karabakh conflict was singed in 1994 by the Treaty of Bishkek between Azerbaijan and Armenia through Russia. There have been numerous violations in the declaration since then. Although, it was thought that the reason fort he conflict that took place before this ceasefire was due to the territorial dispute of the two newly established states. In fact, the Karabakh problem between the two sides remained unsolved, despite many proposals to reach a solution. Among the reasons for this problem experienced by the parties, factors suc as 'distrust towards each other, loss of identity, fear, threat, revenge, perception of hostility' are shown. However, on September 27,2020, the Nagorno- Karabakh conflict between the two countries resurfaced. While it lasted exactly 44 days, the ceasefire agreement was approved on November 10, with Russia's mediation.  This process has taken its place in the World public opinion by taking place in the international press. In the study, the handling of the news texts of the Karabakh crisis in the international press organs CNN, BBC and Sputnik between April 1and December 13, 2020 was analyzed. While examining the news, Agenda Setting Theory, one of the Mass Communication Theories, was used. The purpose of this study is to realiz that the news in the international press in 2020 related to the subject are not handled through Agenda Setting Theory. As a result of the analysis, the subject took place mostly in the Sputnik news, but at least in the CNN news. As a result of this study, although the tripartite press group wanted to maintain its neutrality, it was concluded that they still did not have enough information about the problem between them as much as the literatüre. However, there have been some visible changes in the attitude of the public, just as the press handles the current situation.