İlkokul Türkçe çalışma kitaplarında yer alan etkinliklerin yaratıcı düşünme becerileri açısından incelenmesi
Examination of activities in primary school Turkish workbooks in terms of creative thinking skills
Yazar: NAİME GİZEM ERDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA ÜNLÜER
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Etkinlik = Efficiency ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe kitaplar = Turkish books ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yaratıcı düşünce = Creative thinking ; Çalışma kitapları = Workbooks ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu araştırmada, ilkokul Türkçe dersi çalışma kitaplarında yer alan etkinliklerin yaratıcı düşünme becerileri açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. İlkokul Türkçe çalışma kitaplarında bulunan etkinlikler, yaratıcı düşünme becerilerine göre doküman analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada çalışma kitaplarında yer alan yaratıcı düşünme becerisine yönelik etkinliklerin; sınıf seviyelerine, temalara, çalışma türlerine ve yaratıcı düşünme boyutlarına göre frekans ve yüzde dağılımları verilmiştir. Araştırma sonucunda yaratıcı düşünme becerisine yönelik etkinliklere; en az 1. sınıf, en fazla ise 3. sınıf Türkçe çalışma kitabında yer verildiği görülmüştür. Genel olarak 1, 2 ve 4. sınıf Türkçe çalışma kitaplarında yaratıcı etkinliklere yer verilme oranının ise oldukça düşük ve yetersiz olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yaratıcı düşünme becerisine yönelik etkinliklerin temalara göre dağılımına bakıldığında 3. sınıf çalışma kitabı dışında sistematik bir yapılanmanın gözetilmediği, çalışma türlerine göre dağılımına bakıldığında ise en az tema değerlendirme çalışmalarında yer verildiği görülmüştür. Yaratıcı düşünmenin boyutlarına göre etkinliklerin dağılımına bakıldığında yaratıcı etkinliklerin çoğunlukla detaylandırma ve orijinallik boyutuna yönelik olduğu görülmüş, esneklik boyutunda etkinliklere ise daha az oranda yer verilmiştir. Araştırma genelinde birden fazla beceri gerektiren ve farklı örnek teşkil eden etkinliklere ise en fazla 3. sınıf Türkçe çalışma kitabında rastlanılmıştır.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the activities in the primary school Turkish course workbooks in terms of creative thinking skills. Case study from qualitative research method was used in the research. Document analysis method was used to analyze the data on creative thinking skills of activities in Turkish workbooks. In the research, activities for creative thinking skills in primary school Turkish workbooks; frequency and percentage distributions are given according to the grade levels, themes, study types and creative thinking dimensions. As a result of the research, activities for creative thinking skills, were observed least at 1st grade and most at 3rd grade Turkish workbooks. In general, it was observed that, the content of creative activities in 1st, 2nd and 4th grade Turkish workbooks is quite low and insufficient. Considering the distribution of activities for creative thinking skills according to themes, it is observed that no systematic structuring is observed except for the 3rd grade workbook; considering the content, according to study types, it was seen that the least included in the theme evaluation studies. Once considering contents of activities for creative thinking, it was seen that the creative activities are mostly consisted of detailing and originality. On the other hand, activities in the dimension of flexibility were included in a lesser proportion. On the other hand, outstanding by containing different examples creative activities were mostly encountered in 3rd grade Turkish workbook.