Yabancılara Türkçe öğretiminde öğretmenin dili kullanma becerisi içinde konuşma
The speaking skill in the skills of ability to use of language teacher in Turkish teaching for foreigners
Yazar: BURCU ÇELİK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HAYRETTİN PARLAKYILDIZ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil becerileri = Language skills ; Dil kullanımı = Language usage ; Dil öğretimi = Language teaching ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil = Foreign language ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Yabancılar = Foreigners ; Öğretmen davranışı = Teacher behavior ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Yabancı dil olarak Türkçenin öğretimi, üzerinde özenle çalışılmaya başlanan yeni bir alandır. Dilimizin yabancılara öğretimi konusunda, geçmişten günümüze, zengin bir bilgi birikimine sahibiz. Türkçe öğretiminde kullanılabilecek çok sayıda metin ve kaynak mevcuttur. Dinleme, okuma, yazma ve konuşma becerilerinde yapılabilecek çalışmalar çok sayıdadır. Ancak sürdürülen bu çalışmaların yeterli olup olmadığı bir soru işaretidir. 
Bu çalışmada araştırmacının amacı; yabancılara Türkçe öğretiminde öğretmenin konuşma becerisinin yeterliğini öğrenci görüşlerine göre tespit etmektir. Böylece, mevcut aksaklıklar belirlenerek Türkçe öğreten öğretmenlerin konuşma becerilerinin daha başarılı olmasını sağlamak amaçlanmaktadır. Tespit edilen sıkıntıların giderilmesi için neler yapılabileceği konusunda öneriler sunulmuştur. Yapılan literatür çalışmasının sonucunda şimdiye kadar bu alanda yeterli ve uygulamalı bir araştırma bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu araştırmayla, Türkçenin sağlıklı bir şekilde yabancılara öğretilmesi konusunda bir katkıda bulunmak amaçlanmaktadır. Öğretmenlerin doğru Türkçe konuşmaları sonucunda, öğrencilerin de konuşma becerileri istenen seviyeye ulaşacaktır.
Yabancı bir öğrenci, karşısındaki kişiye duygu ve düşüncelerini aktararak günlük hayattaki ihtiyaçlarını karşılayabilmektedir. Eğer bu beceriyi kazandıracak öğretmenler, konuya yeterince hâkim değilse, kaliteli bir eğitimden söz edilemez. Öğretmenlerin konuşurken anlatım bozukluğu yapmaması, Türkiye'nin çeşitli bölgelerine özgü ağız, şive kullanmaması gerekmektedir. Öğretmenler konuşurken duru, akıcı ve sade bir Türkçe kullanmalıdırlar. Çünkü öğrenciler görüp işittiklerini kendilerine örnek alacaklardır ve böylece doğru bir Türkçe öğrenmiş olacaklardır. 
Araştırma yöntemi olarak, karma yöntem seçilmiştir. Verilerin toplanması amacıyla anket formu geliştirilmiştir. Anketin ilk bölümü iki sorudan oluşan "kişisel  bilgiler", 31 sorudan oluşan ikinci bölümü ise "konuşma becerisinde yaşanan sıkıntıların belirlenmesi ile ilgili sorular" olarak hazırlanmıştır. Her bir maddenin karşısında da davranışın görülme sıklığını belirtmek için beşli bir seçenek verilmiştir. Bunlar en olumludan en olumsuza doğru "her zaman-hiç" (5-1) biçiminde derecelenmiştir. Anketin güvenirliği Cronbach Alpha ile belirlenmiştir. Güvenirlik için 120 TÖMER öğrencisine anket uygulanmıştır. Anketin güvenirliği .865 olarak bulunmuştur. Uygulanan anketin tamamı güvenilir kabul edilmiş ve uygulanmıştır. Ayrıca nicel verileri desteklemek amacıyla gönüllü olan 29 TÖMER öğrencisiyle görüşme yapılmıştır. Görüşme beş adet açık uçlu sorudan oluşmaktadır. Yapılan görüşmelerde birebir görüşme metodu kullanılmıştır. Görüşmeler gönüllü öğrencilerle yapılmıştır. Görüşme sırasında ses kaydı alınmış daha sonra bu kayıtlar araştırmacı tarafından yazıya geçirilmiştir.
Araştırmanın sonunda dil becerilerinin geliştirilmesinde konuşma becerisi üzerinde öğretmenin etkisinin genel olarak yeterli düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Konuşma becerisi üzerinde uygulanan etkinliklerin yeterli düzeyde olduğu görülmektedir. Dil becerilerinin geliştirilmesinde öğretmenin konuşma becerisi açısından düzeylerine ilişkin tutumlarında öğrencilerin cinsiyetine göre anlamlı bir fark yoktur. Öğrencilerin okudukları kur düzeyleri ile öğrencilerin öğretmenin konuşma becerisi açısından düzeylerine yönelik tutumlarına bakışı arasında anlamlı bir fark yoktur. Öğrenciler derslerde daha sık hazırlıklı ve hazırlıksız konuşma çalışmalarının yapılmasını istemektedir. Nicel ve nitel araştırma sonuçlarından elde edilen görüşlerin, konuşma becerisini kazandırmada öğretmenlere ilham vereceğine inanılmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Dil becerileri, konuşma, yabancı dil olarak Türkçe öğretimi, Türkçe öğretimi.

Abstract:
Teaching Turkish as a foreign language is a new area which began to be elaborately studied. We have an ample of knowledge about teaching our language to foreigners from past to present. There are many texts and sources that can be used in teaching Turkish. Besides, there are numerous studies may be made in listening, reading, writing and speaking skills. Nonetheless, it is a question mark about whether ongoing of these studies are enough or not.
In this study, the aim of the researcher is to identify the speaking proficiency of the teacher in teaching Turkish through students' opinions. Thus, assigning present flaws, it is aimed to boost the speaking skills of teachers teaching Turkish. Some suggestions are submitted to resolve problems detected. As a result of the literature study, it has been found that there has been no sufficient and applied research in this area so far. With the help of this study, it is intended to make a small contribution for the teaching of Turkish to foreigners in a healthy way. As a consequence of the teachers' right speaking usages of Turkish, students will also reach the desired level of speaking.
A foreign student is able to meet the needs of daily life by way of transferring the feelings and thoughts to the interlocutor. If the teachers assigned for the skill are not well aware of the subject, it is not possible to mention a qualified education. Teachers are not supposed to make talking expression disorder, and they mustn't use accents and mouths   specific to various regions of Turkey.  Teachers must use a clear, streamlined and simple Turkish. Because students take samples of what they hear and see, so they will have learned the right Turkish. 
As a research method, mixed method was chosen. Questionnaire was developed for the purpose of collection of data. The first part of the survey consists of two-question, "personal information" survey, the second part consists of 31 questions "questions about the determination of the shortage of speaking" was prepared as a questionnaire in the survey. Each item is given a choice of five to specify the frequency of behavior. These are from the most positive to the negative "always-never" (5-1) were graded on the form accordingly. For reliability, a survey has been applied to 120 TOMER students and the reliability of the questionnaire was determined by Cronbach's Alpha.  The reliability of the questionnaire was found to be .865. The whole parts of the administered questionnaire were considered reliable and thus, it was used. Furthermore, for the purpose of supporting quantitative data, interviews were conducted with 29 volunteered TOMER students. The interview consist of five open ended questions. The interview was conducted on students who accepted voluntarily to participate in. The interviews were recorded and then transcribed by the researcher.
At the end of the study; it was concluded that the effect of teachers on speaking skills in developing language skills is adequate level overall.  The activities carried out on the conversation skill seem to be at an adequate level. There is no significant difference by students' gender in terms of teachers' attitudes towards the level of their speaking in developing language skills. There is not a significant difference between the perceptions of students about the teacher's speaking skill and students level of language institution. Students want more frequently prepared and unprepared speech rehearsals in the classes. The views deducing through the results of qualitative and quantitative research's findings will inspire the teachers in teaching speaking skills to the students.
Keywords: Language skills, speaking, teaching Turkish as a foreign language, Turkish teaching.