Samsun mübadillerinde bir kültür aktarım aracı olarak halk oyunları
Folk dances as a culturel transmission tool in Samsun's exchanged people
Yazar: İSA ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. ZUHAL YONCA ODABAŞ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Samsun = Samsun ; Zorunlu göç = Forced emigration

Özet:
Anadolu coğrafyası geçmişten beri göç olayları için hem bir geçiş yolu hem de hedef
nokta halindedir. Birçok millet ya bu yolla göç hareketlerinde bulunmuş ya da bu
coğrafyaya göç etmişlerdir. Mübadele ise yüzyıllar öncesinden kültürümüzü farklı
coğrafyalara taşıma görevini üstlenmiş olan kişilerinin torunlarının gittikleri yerlerin
toprak bağı olarak sınırlarımız dışında kalmasıyla yurdumuza dönüş yapmalarıdır.
Geçen zamanın ne kadar uzun olduğu düşünüldüğünde o coğrafyalarda oluşturulan
kültürel mirasın da mübadillerle birlikte Anadolu'ya taşınması kaçınılmazdır. Mübadil
nesiller taşıdıkları bu kültürel değerleri genç nesillerine aktarmak üzere çalışmalar
yapmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Samsun mübadillerinin halk oyunları aracılığıyla
kültürel değerlerini nasıl koruduklarını ve gelecek kuşaklara nasıl aktardıklarını ortaya
koymaktır. Araştırma Samsun Balkan Türkleri Derneği'nin faaliyetlerini rehber
edinmiş ve tarihi bir bellek işlevi gören görsellerle desteklenmiştir. Ayrıca tez
içerisinde konumlandırılan köprü bağlantılarla açıklaması yapılan halk oyunlarının
uygulama ve öğretim tekniklerine de gene Samsun Balkan Türkleri Derneği Youtube
kanalı üzerinden erişim sağlanmıştır.
Çalışma bulguları, mübadillerin kültürel miraslarını halk oyunları yoluyla aktarma
konusunda güçlü bir bağlılık geliştirdiklerini ve bu oyunların kimliklerini koruma
aracı olarak işlev gördüğünü göstermektedir. Halk oyunlarının, topluluk aidiyetini
pekiştiren ve mübadil kültürünün devamlılığını sağlayan önemli bir kültürel araç
olduğu tespit edilmiştir. Ancak, bu alandaki çalışmaların yeterince yaygın olmadığı ve
özellikle yazılı kaynak eksikliği nedeniyle daha kapsamlı araştırmalara ihtiyaç
duyulduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Anatolia has been both a transit route and a destination point for migration events since
the past. Many nations have either made migration movements in this way or migrated
to this geography. Exchange, on the other hand, is the return of the descendants of the
people who undertook the task of carrying our culture to different geographies
centuries ago to our homeland when the places they went to were outside our borders
as a land bond. Considering how long the time has passed, it is inevitable that the
cultural heritage created in those geographies will be carried to Anatolia together with
the immigrants. The immigrant generations are working to transfer these cultural
values they carry to their younger generations. The aim of this study is to reveal how
Samsun immigrants preserve their cultural values through folk dances and how they
transfer them to future generations. The research is guided by the activities of Samsun
Balkan Turks Association and supported by visuals that serve as a historical memory.
In addition, the application and teaching techniques of folk dances, which are
explained with hyperlinks positioned in the thesis, were also accessed through the
Youtube channel of Samsun Balkan Turks Association.
The findings of the study show that immigrants have developed a strong commitment
to transmitting their cultural heritage through folk dances and that these dances
function as a means of protecting their identity. It has been determined that folk dances
are an important cultural tool that reinforces community belonging and ensures the
continuity of the immigrant culture. However, it is concluded that studies in this field
are not widespread enough and more comprehensive research is needed, especially due
to the lack of written sources.