Öğrenme stratejileri öğretiminin öğretmen adaylarının akademik başarılarına, öğrenme güdülerine, kullandıkları öğrenme stratejilerine ve yürütücü bilişlerine olan etkisinin belirlenmesi
Determining the effect of the learning strategies teaching on the academic success, learning motives, the learning strategies used and the metacognition of the teacher candidates
Yazar: AYSEMİN TÜRKYILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. KEMAL OĞUZ ER
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Akademik başarı = Academic achievement ; Motivasyon = Motivation ; Yürütücü biliş bilgisi = Megacognitive knowledge ; Öğrenme = Learning ; Öğrenme stratejileri = Learnin strategies

Özet:
Bu araştırma, doğrudan öğretim yaklaşımıyla öğrenme stratejilerinin öğretiminin yapılmasının öğretmen adaylarının akademik başarılarına, öğrenme güdülerine, kullandıkları öğrenme stratejilerine ve yürütücü bilişlerine olan etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. 
Araştırmada, öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. Bu doğrultuda, öğretim ilke ve yöntemleri dersini almakta olan ikinci sınıf öğrencilerinden kura yoluyla üç deney ve bir kontrol grubu belirlenmiştir. Deney 1(Gd1) grubu fen bilgisi öğretmenliği, Deney 2(Gd2) grubu ilköğretim matematik öğretmenliği, Deney 3(Gd3) grubu okul öncesi öğretmenliği, kontrol grubu (Gk) ise sosyal bilgiler öğretmenliğinde öğrenim görmekte olan ikinci sınıf öğrencilerinden oluşmaktadır. Deneysel müdahale 2014-2015 öğretim yılı güz döneminde gerçekleştirilmiştir. Önce tüm gruplara Güdülenme ve Öğrenme Stratejileri Ölçeği, Yürütücü Biliş Ölçeği ve Başarı Testi uygulanmıştır. Ölçeklerin uygulanmasından sonra deneysel müdahaleye geçilmiştir. Deney gruplarından biriyle görüşme, biriyle strateji öğretimi ve biriyle de hem görüşme hem strateji öğretimi gerçekleştirilmiştir. Kontrol grubunda herhangi bir deneysel işlem gerçekleştirilmemiştir. Strateji öğretimi doğrudan öğretim yöntemi ile uygulanmıştır. Bu süreç dönem başlamadan önce hazırlanan ders planları doğrultusunda yürütülmüş ve toplamda üç hafta sürmüştür. Dönem sonunda yine tüm gruplara Güdülenme ve Öğrenme Stratejileri Ölçeği, Yürütücü Biliş Ölçeği ve Başarı Testi uygulanmıştır. Deney gruplarından ikisi (Gd2 ve Gd3)  ile dönem sonunda yeniden görüşme gerçekleştirilmiştir. 
	Verilerin analizi sonucunda ulaşılan sonuçlar aşağıda özetlenmiştir:
1) Deney 2(Gd2) grubunda yer alan öğretmen adaylarının öğrenme sürecinde yaşadıkları zorluklar; yüksek düzeyde kaygı, dikkat dağınıklığı, odaklanma sorunu, sözel derslere karşı olumsuz tutum, zaman yönetiminde sıkıntı, ders çalışamama, nasıl özet çıkaracağını bilememe olarak belirlenmiştir. Deney 3(Gd3) grubunda yer alan öğretmen adaylarının yaşadıkları sorunlar; dikkat dağınıklığı, zaman yönetiminde sıkıntı, özgüven düşüklüğü, odaklanma problemi, öğretim elemanına karşı önyargılı olma, yüksek kaygı, bilgilerin akılda kalmaması, nasıl özet çıkaracağını bilmeme, ders çalışma stratejisini bilmeme olarak belirlenmiştir. 
2) Görüşmeler sonucunda deney 2(Gd2) ve deney 3(Gd3)  grubunda yer alan öğretmen adaylarının ifadelerinden en çok kullandıkları stratejilerin yineleme stratejileri olduğu ortaya çıkmıştır. Güdülenme ve Öğrenme Stratejileri Ölçeği'nden elde edilen verilere göre, deney ve kontrol gruplarında yer alan öğretmen adayları en çok açımlama, en az örgütleme ve yardım arama stratejilerini kullandıklarını belirtmişlerdir. 
3) Deneysel müdahale öncesinde öğretmen adaylarının kullandıkları öğrenme stratejilerinin deney ya da kontrol grubunda olmalarına göre birbirinden anlamlı bir farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Uygulanan ölçeklerden ve başarı testinden elde edilen puanların aritmetik ortalamasına göre öğretmen adaylarının öğrenme güdüleri düzeyi orta, yürütücü biliş düzeyleri orta, akademik başarıları düşük olarak bulunmuştur. 
4) Deneysel müdahaleden önce, öğretmen adaylarının öğrenme güdüleri ve yürütücü biliş düzeyleri bölümlerine göre anlamlı bir farklılık göstermezken, akademik başarıları arasında tüm gruplar arasından ilköğretim matematik öğretmenliği lehine anlamlı fark bulunmuştur. 
5) Deneysel müdahale öncesi ve sonrasında deney ya da kontrol grubu ayrımı yapılmaksızın tüm öğretmen adaylarının başarı puanları arasında anlamlı fark bulunmaktadır. Ancak başarı puanları deney ya da kontrol grubunda olmaya göre anlamlı bir fark göstermemektedir. Deneysel müdahale öncesi ve sonrasında deney ya da kontrol grubu ayrımı yapılmaksızın tüm öğretmen adaylarının yürütücü biliş puanları arasında anlamlı fark bulunmaktadır. Ancak deney ve kontrol gruplarının yürütücü biliş puanları arasında anlamlı bir farklılığa rastlanmamıştır. Deneysel müdahale öncesi ve sonrasında deney ya da kontrol gruplarının güdülenme düzeyi ve öğrenme stratejileri toplam puanlarında herhangi bir farklılaşma olmamıştır. Öğretmen adaylarının yürütücü biliş düzeylerinde meydana gelen farkın, öğretmen adaylarının başarı puanları üzerinde etkisi olduğu belirlenmiştir.
6) Deney 2 (Gd2) grubunda yer alan öğretmen adayları dönem başında yapılan ön görüşmeden dönem sonunda yapılan son görüşmeye kadar öğrenme süreçlerinde meydana gelen değişimle ilgili olarak öğrenme isteklerinde ve notlarında azalma/artma, odaklanma sorunlarında azalma/artma, derslere olan ilginin artması/azalması, çalışma isteğinde artma/azalma, sınavlara düzenli ve etkili çalışma gibi bazı süreçler olduğundan bahsetmişlerdir. Deney 3(Gd3) grubunda yer alan öğretmen adayları dönem sonunda yapılan görüşmelerde öğrenme süreçlerinde meydana gelen değişikliklerle ilgili olarak öğrenme isteklerinin artması/azalması/aynı kalması, not ortalamalarının yükselmesi/düşmesi, zaman yönetimini gerçekleştirme, ödev yapmada isteklilik olduğundan bahsetmişlerdir.



Anahtar Sözcükler: Öğrenme Stratejileri, Öğrenme Stratejilerinin Öğretimi,Yürütücü Biliş, Güdülenme, Akademik Başarı

Abstract:
This study was conducted to determine the effect of the learning strategies taught to teacher candidates by way of direct teaching on the academic success, learning strategies used, learning motives, and the metacognition.
The quasi-experimental design with a pretest-posttest control group was used in the research. Accordingly, three experimental and one control group was determined by casting lots among the second-year students that enrolled the teaching principles and methods class. Experiment 1 (Gd1) group consisted of science education students, Experiment 2 (Gd2) group consisted of primary mathematics education students, Experiment 3 (Gd3) group consisted of preschool education students, and the control group (Gk) consisted of social studies education students. Experimental intervention was made in the fall term of 2014-2015 school year. Before the experimental intervention, Motivated Strategies for Learning Questionnaire (MSLQ), Metacognition Assessment Scale and Academic Achievement Test were applied to all groups. Following the application of scales, the experimental intervention was conducted. One of the experiment groups was interviewed, the other was taught about strategies, and another was both interviewed and taught about strategies. No experimental process was conducted with the control group. Strategies were taught by way of direct teaching method. This process was conducted in accordance with the teaching plans prepared before the beginning of the term, and lasted for three weeks in total. At the end of the term, Motivated Strategies for Learning Questionnaire (MSLQ), Metacognition Assessment Scale and Academic Achievement Test were applied to all groups. Two of the experiment groups (Gd2 and Gd3) were re-interviewed at the end of the term. 
	The results obtained from the data analysis are summarized below:
1) Difficulties experienced by the teacher candidates in Experiment 2 (Gd2) group during the learning process were determined as follows: high-level anxiety, attention deficit, focusing problem, negative attitude towards non-math classes, problems in time management, inability to study, and not knowing how to summarize. Difficulties experienced by the teacher candidates in Experiment 3 (Gd3) group during the learning process were determined as follows: attention deficit, problems in time management, low self-confidence, focusing problem, prejudice towards the instructor, high-level anxiety, inability to keep what is learned in mind, not knowing how to summarize, and not knowing the studying strategy. 
2) As a result of the interviews, it was revealed from their statements that the strategies mostly used by the teacher candidates in the experiment 2 (Gd2) and experiment 3(Gd3) groups are iterative strategies. According to the data obtained from the Motivated Strategies for Learning Questionnaire, the strategy mostly used by the teacher candidates in the experiment and control groups is revelation, whereas organization and help search are the least used ones. 
3) Before the experimental intervention, it was observed that there is no significant difference between the teacher candidates in the experiment or control groups in terms of the learning strategies they use. The learning motives, metacognition levels, and academic successes of the teacher candidates were found to be medium, medium and low, respectively, according to the average of the points they obtained from the scales and success test applied. 
4) While the learning motives and metacognition levels of the teacher candidates do not significantly differ in terms of their departments, it was observed that there is a significant difference among their academic successes. 
5) Before and after the experimental intervention, there is a significant difference among the success points of all teacher candidates regardless of their being in the experiment or control groups. However, there was no significant difference among the success points of experiment and control groups. Before and after the experimental intervention, there is a significant difference among the metacognition points of all teacher candidates regardless of their being in the experiment or control groups. However, there was no significant difference among the metacognition points of experiment and control groups. Before and after the experimental intervention, there were no differences in the total motivation level and learning strategies of experiment or control groups. It was determined that the difference in the metacognition levels of teacher candidates had an effect on their success points.
6) The teacher candidates in the Experiment 2 (Gd2) group talked about various processes with regards to the change observed in their learning process from the pre-interview at the beginning of the term to the final interview at the end of the term; such as increase/decrease in their desire to learn and grades, increase/decrease in their focusing problems, increase/decrease in their interest in classes, increase/decrease in the desire to study, and studying regularly and enthusiastically for the exams. The teacher candidates in the Experiment 3 (Gd3) group talked about the changes observed in their learning process at the final interview at the end of the term; such as increase/decrease in their desire to learn, increase/decrease in their GPAs, ability to perform time management, and enthusiasm to do homework.


Keywords: Learning Strategies, Teaching Learning Strategies, Metacognition,Motivation, Academic Achievement