Avrupa Birliği sürecinde Kıbrıs meselesi ve Türkiye ile Güney Kıbrıs arasındaki ticaret potansiyelinin çekim teorisi yöntemi ile tahmini
The Cyprus issue in the process of European Union and predicting the potential trade volume between turkey and South Cyprus by using gravity theory
Yazar: HALİL UÇAL
Danışman: Y.DOÇ.DR. ŞAKİR GÖRMÜŞ
Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Türkiye'nin dıs iliskilerinde en önemli konulardan biri Avrupa Birliği diğeri de KıbrısMeselesidir. 2003 yılında yasanan genisleme süreciyle Güney Kıbrıs'ın bütün adayı temsiledecek sekilde Kıbrıs Cumhuriyeti olarak AB üyeliğine kabulü ile Kıbrıs Meselesi artıkAvrupa birliği süreci içinde değerlendirilen bir sorun haline gelmistir. Güney Kıbrıs RumYönetimi ile ikili iliskiler kurmayan Türkiye'nin Gümrük Birliği çerçevesinde havaalanlarınıve limanlarını Güney Kıbrıs uçak ve gemilerine açması istenmistir. Adadaki sorunlarçözülmeden Türkiye'nin bu durumu kabullenmesi Güney Kıbrıs için siyasi bir zafer olacaktır.Ancak küçük bir ada devleti olan ve dısarıya bağımlılığı çok fazla olan Güney Kıbrıs için buyeni durum sadece siyasi değil ekonomik anlam da içermektedir. Bu çalısmada, iki ülkearasında normal ikili iliskiler olduğu varsayımı altında iki ülke arasındaki ticaret hacmitahmini yapılmıstır. Bu tahmin için de uluslar arası ticarette daha önce de kullanılmıs olan?Çekim Teorisi?nden faydalanılmıstır. Çekim teorisi birçok çalısmada ülkelerin dıs ticaretözelliklerinin ve dıs ticaretini etkileyen faktörlerin belirlenmesinde yardımcı olmustur.Çalısmada elde edilen sonuçlarda tahminde kullanılan değiskenlerin Türkiye'nin dısticaretindeki etkinliği ölçülmüstür. Türkiye ile Güney Kıbrıs arasındaki potansiyel ticarettahminleri Türkiye'nin dıs ticaretini önemli miktarda artırmamaktadır. Ancak aynı değerlerGüney Kıbrıs'ın dıs ticaretinde çok önemli oranlara ulasmaktadır. Elde edilen sonuçlara göreTürkiye Güney Kıbrıs'ın ticaret yaptığı belli baslı ülkelerden biri olma potansiyelindedir. Buda, Güney Kıbrıs'ın hedefinin sadece siyasi değil ekonomik kazanç da olduğunugöstermektedir.

Abstract:
The European Union and the Cyprus Issue are the two main subject in internationalrelations of Turkey. In the expansion process of EU in 2003, the Greek Cypriots was acceptedas the only representative state of the Island. After that, the Cyprus Issue has become one ofthe main subject which is started to be discussed in EU process. Turkey, which has nopolitical and economic relations with Greek Cypriots, has to allow Greek Cypriots? airlinesand ships to use Turkish ports as a result of Customs Union. If Turkey accepts this newsituation before the solution in the island, this will be a political victory for Greek Cypriots.However, this situation has not only a political meaning but also an economic meaning for theGreek Cypriots. This is because, Greek Cypriot is a small island which is mainly dependent toabroad in external trade. In this study, potential trade gains are predicted for two countriesunder the assumption of normal relations. The Gravity Theory, which has used in severalinternational trade studies, is used for this prediction. In many studies, the Gravity Theory hasbeen very useful to find the countries? potential extarnal trade and the determinants of theexternal trade. In this study, the determinants of Turkey?s external trade are measured andused to find potential external trade between Turkey and Greek Cypriots. The predictedpotential trade volume does not seem to increase Turkey?s bilateral trade very much.However, the same volume reaches very important portions in Greek Cypriots? externaltrades. According to the estimation results, Turkey has a potential to be one of the main tradepartners of Greek Cypriots. This conclusion shows that Greek Cyprots? aim is not onlypolitical but also economical.