Atterberg limitlerinin tayininde Casagrande, düşen koni ve ekstrüzyon yöntemlerinin değerlendirilmesi
Comparision of Casagrande aparatus, falling cone and extrusion methods in the determination of Atterberg limits
Yazar: ÖMER BEŞPARMAK
Danışman: PROF. DR. MURAT MOLLAMAHMUTOĞLU
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Plastisite indeksi, zeminleri sınıflamada ve diğer bazı zemin parametreleri ile korelasyon yapmada kullanılan temel zemin özelliklerinden biridir. Geleneksel olarak, elle yuvarlama metodu plastik limitin tespitinde, Casagrande deney aleti ve düşen koni yöntemi ise likit limitin tespitinde kullanılan yöntemlerdir. Likit limitin ve plastik limitin tespitinde kullanılan deneyler, deneyi yapan kişiye ve deney aparatına bağlı olmak üzere birçok belirsizlikler içermektedir. Bu değerlerin, bu belirsizlikler dolayısıyla sapması plastisite indeksini etkilemektedir. Bu üç deneyin tekrar edilebilirliği ve deneyi yapan kişiler arasında karşılaştırılabilirliğinin genelde düşük olması, bu konuda alternatif yöntemler geliştirmek üzere çok sayıda girişimin olmasına yol açmıştır. Bu çalışmada onlardan biridir. Bu yöntemlere alternatif olarak ters ekstrüzyon yöntemi denenmiştir. Elle yuvarlama, Casagrande ve düşen koni yöntemlerindeki belirsizlikleri gidermek ve operatör bağımlılığını azaltmak için bir dizi ekstrüzyon deneyi yapılmıştır.Çalışmada seksen sekiz adet örselenmiş zemin numunesi kullanılmıştır. Karşılaştırma yapmak ve kıvam limitlerine karşılık gelen en uygun ekstrüzyon gerilmelerini bulmak için aynı zeminlerle elle yuvarlama, Casagrande ve düşen koni deneyleri de yapılmıştır. Sonuçlar histogramlar halinde değerlendirildiğinde çalışmada kullanılan ekstrüzyon aparatı için plastik limite karşılık gelen gerilmenin ortalama 3000 kPa ve likit limite karşılık gelen gerilmenin ortalama 40 kPa olduğu sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler : Atterberg limitleri, plastik limit, likit limit, düşen koni, Casagrande, ekstrüzyon

Abstract:
Plasticity index is one of the main soil properties used to make correlation with some other soil parameters and in soil classification. Traditionally, hand rolling method is used to determine plastic limit. Moreover, Casagrande apparatus and falling cone methods are used to determine liquid limits. Methods used in liquid limit and plastic limit determination include many uncertainties depending on the person who perform experiment and the apparatuses used. Deviation of these values due to these uncertainties influence the plasticity index. Generally, due to the fact that repeatability of these two experiments is very low and comparability between persons, who perform the experiment, is difficult many attempts have been made for providing alternative methods. This study is also one of them. As an alternative to these methods inverse extrusion method has been proposed. A series of extrusion tests has been made to get rid of these uncertainties and to reduce the operator dependency of the hand rolling, Cassagrande Dropping Bowl and falling cone methods.For this aim, eighty eight different inorganic soil samples are used. Hand rolling, Casagrande apparatus and falling cone experiments are made with the same soil samples to compare the results and to obtain the optimal extrusion pressure corresponding to consistency limits. When the results are evaluated on histograms, the pressure corresponding to plastic limit is obtained roughly as 3000 kPa, and the pressure corresponding to liquid limit is obtained roughly as 40 kPa. by the equipment of this workout.Key Words: Atterberg limits, plastic limit, liquid limit, fall cone,Casagrande, ekstrusion