Tarihsel süreçte Cemâat-i İslâmî
Jamâat-i Islâmî in historical process
Yazar: GÜLŞEN YAĞIR AHMETOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET BAĞLIOĞLU
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Mezhepleri Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Din = Religion ; Tarih = History
Dizin: Cemaat-i İslami = Jamaat-i Islami ; Din-siyaset ilişkileri = Religious-politics relations ; İslamcılık = Islamism ; İslami hareketler = Islamic movements ; İslami ideoloji = Islamic ideology

Özet:
Cemâat-i İslâmî,  Güney Asya'da ortaya çıkan en etkili ve en önde gelen İslâmî hareketlerden biri olarak, Ağustos 1941'de, Hint alt kıtasında, Seyyid Ebu'l-A'lâ el-Mevdûdî'nin daveti üzerine yetmiş beş delege tarafından İslâmî dirilişi başlatmak üzere Pakistan'ın Lahor şehrinde kuruldu. 
Bu çalışmada, Cemâat-i İslâmî'yi oluşturan amilleri, Cemaat-i İslâmî'nin teşekkül sürecini, oluşumunun hangi koşullar altında şekillendiğini, teşkilat yapısını, taraftarlarının fikirlerini, Müslüman dünyasındaki yerini, mezheplere bakışını, Mevdûdî ve ondan sonra başa gelen liderlerini ve Cemâat-i İslâmî'nin diğer organizasyonlarını ele alarak İslami ihyâ hareketleri içerisinde Cemâat-i İslâmî'nin tesirini ortaya koymaya çalıştık. Ayrıca Cemâat-i İslâmî'nin Pakistan siyasetine iştiraki, etkileri, diğer siyasi partilere karşı rekabeti, devlete karşı politikası, devletin Cemâat'e yaklaşımı da üzerinde durulması gereken önemli konular arasında yer almaktadır.
 Bütün bu tarihi süreç incelenirken öcelikle Cemâat-i İslâmî'nin çağdaş dini bir akım olarak yerini belirlemede şu noktalara dikkat ettik: Onun din ve siyasete yaklaşımı, din ve siyaset ilişkisini nasıl ortaya koyduğu, idealleri ile onu gerçek hayata yansıtma şekli, diğer çağdaş dini akımlar arasındaki yeri, kendi ideolojisiyle çeliştiği konuların tespiti ve Cemâat'in gelişen olaylarla birlikte değişim ve dönüşümünün belirlenmesi.

Abstract:
Jamâat-i Islami, one of the most influential and prominent Islamic movements in South Asia, was founded by seventy-five delegates who were invited by Sayyid Abu al-A'la al-Mawdûdî in the Indian subcontinent in August 1941. It was founded in Pakistan's Lahore to initiate an Islamic resurrection.
In this study, we tried to reveal the influence of Jamâat-i Islami in the Islamic revival movements. By examining the factors who constituted the Jamâat-i Islami, the formation process of the Jamaat, the conditions under which the formation is formed, the organization structure, the toughts of the supporters, the Jamaat's place in Muslim world, its view about the sects, Mawdûdî and the subsequent leaders and the other organizations of Jamaat.
We also discussed the involvement of Jamâat-i Islami in Pakistani politics, its influences, its competition against other political parties, its policy towards the state, and the state's approach to Jamâat.
While all this historical process is examined, primarily, the as a contemporary religious movement Jamâat-i Islami's approach to religion and politics and how he reveals teh relation between religion and politics, his ideals and their reflects in real life, the Jamaat's place among contemporary Islamic movements, his thoughts which contradicts his ideology, the Jamaat's changes and transformations with developing events.