İhsan Oktay Anar'ın romanlarında ironi
Irony in the novels of İhsan Oktay Anar
Yazar: ADNAN ERGÜN
Danışman: DOÇ. DR. ŞAHİKA KARACA
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Anar, İhsan Oktay = Anar, İhsan Oktay ; Roman = Novel ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; İroni = Irony

Özet:
İroni, antik çağlardan beri edebiyatla yakından ilişkili olan bir söz hüneri, bir eleştiri yöntemidir. Tarih boyunca değişim ve gelişim gösteren, çeşitli fonksiyonlar üstlenen ironi, postmodern anlayışla birlikte edebiyat açısından daha da önem kazanmıştır. Bu çalışmada, 1990 sonrası Türk edebiyatının postmodern yazarlarından İhsan Oktay Anar'ın Puslu Kıtalar Atlası, Kitab-ül Hiyel, Efrasiyâb'ın Hikâyeleri, Amat, Suskunlar, Yedinci Gün ve Galîz Kahraman isimli romanlarında ironinin yansımaları incelenmiştir. Çalışmamızda öncelikle ironi kavramı, tarihsel gelişimi ve türleri ile birlikte tanıtılmış, postmodern anlayışla ilişkisi incelenmiş, edebi eserde nasıl kurulduğu ve nasıl tespit edileceği üzerinde durulmuştur. Daha sonra Anar'ın hayatı, romancılığı ve eserleri kısaca tanıtılmış ve bütün romanları ironi bağlamında incelenmiştir. İncelemede hem roman içinde ironinin bulunduğu küçük parçalar hem de romanın bütünündeki ironik karakter ele alınmaya çalışılmıştır. Özellikle yazarın dil ve anlatım tercihlerinin önemli olduğu kısımlarda romanlardan doğrudan alıntı yapılarak ironi gösterilmeye çalışılmıştır. Bu sayede ironi aracılığıyla sağlanan komik etki de korunmuştur. Tespit edilen ironilerin; türleri, nasıl kuruldukları, ne anlama geldikleri izah edilmeye çalışılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: İroni, İhsan Oktay Anar, postmodernizm, Puslu Kıtalar Atlası, Kitab-ül Hiyel, Efrasiyâb'ın Hikâyeleri, Amat, Suskunlar, Yedinci Gün, Galîz Kahraman.

Abstract:
Irony is a way of criticism that is closely related to literature since ancient times. The irony, which has undergone a variety of functions, showing change and development throughout history, has become more important in terms of literature with its postmodern understanding. In this study, the reflections of irony were examined in the novels of Puslu Kıtalar Atlası, Kitab-ul Hiyel, Efrasiyâb'ın Hikayeleri, Amat, Suskunlar, Yedinci Gün and Galîz Kahraman, one of the postmodern writers of post-1990 Turkish literature Ihsan Oktay Anar. Firstly in our study the concept of irony is introduced along with its historical development and its types, its relationship with postmodern understanding has been examined, and the questions how it is established and how it will be determined in the literary work were discussed. Than Anar's life, his novelist attitude and works were briefly introduced and all of his novels were examined in the context of irony. In the study, both the small pieces of irony in the novel and the ironic characters in the whole of the novel have been studied. Particularly, in the sections where the author's language and expression preferences are important, irony is directly quoted from the novels. In this way, the comedic effect provided by the irony is also preserved. The types of ironies; detected, how they were founded and what they meant were explained.
Keywords:	irony, novel, Ihsan Oktay Anar, postmodern, Puslu Kıtalar Atlası, Kitab-ül Hiyel, Efrasiyâb'ın Hikayeleri, Amat, Suskunlar, Yedinci Gün, Galîz Kahraman