Non-melanom deri tümörlerinin tanısında Tzanck smearin tanısal değeri
Diagnostic value of Tzanck smear in the diagnosis of non-melanoma skin tumors
Yazar: ŞULE NERGİZ BAYKARA
Danışman: PROF. DR. MEHMET HARMAN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Deri hastalıkları = Skin diseases ; Deri neoplazmları = Skin neoplasms ; Melanom = Melanoma ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Sitoloji = Cytology ; Teşhis = Diagnosis ; Vajinal smirler = Vaginal smears

Özet:
Sitoloji, hücrelerin karakteristik özelliklerini incelemeye dayalı tanısal bir yöntemdir. Dermatolojik hastalıklarda sitoloji, ilk kez 1947 yılında Arnault Tzanck tarafından uygulanmıştır. Günümüze kadar Tzanck sitolojisi pek çok eroziv-vezikülöbüllöz, noduler ve tümoral hastalıkların tanısında kullanılmıştır. 
Günümüzde sitoloji dermatologların küçük bir bölümü tarafından kullanılmakla birlikte; deneyimli eller tarafından yapıldığında bazı deri hastalıkları için hızlı, basit, ucuz, lokal anestezi gerektirmeyen, poliklinik şartlarında yapılabilen ve güvenilir bir tanısal yöntemdir. Tzanck smear ile genodermatozlar (Hailey-Hailey ve Darier hastalığı), infeksiyonlar (herpes enfeksiyonları, molluskum kontagiozum, leishmaniasis), otoimmün hastalıklar (pemfigus) ve kutanöz tümörler (bazal hücreli karsinom, yassı hücreli karsinom, malign melanom, mastositom) gibi pek çok deri hastalığının tanısı konulabilir. 
Non-melanom deri kanserlerinin sıklığı dünyada ve ülkemizde gittikçe artmaktadır. Bazal hücreli kanser non-melanom deri kanserleri içinde en sık görülenidir. Bu tümörün tipik sitolojik bulguları olması nedeniyle Tzanck smear ile kısa sürede tanısı konulabilmektedir. Bununla birlikte tek başına sitolojik inceleme yassı hücreli kanseri keratoakantom, aktinik keratoz gibi tümöral lezyonlardan ayırmada yetersizdir. 
Bu çalışmanın amacı non-melanom deri kanserlerinin tanısında sitolojinin altın standart yöntem olan histopatolojiye göre sensitivite ve spesifitesini araştırmaktı. 
Çalışmaya klinik olarak non-melanom deri kanseri olduğu düşünülen 53 hasta dahil edildi. Hastaların lezyonlarından slit-skin ve kazıma yöntemleriyle örnekler alındı. Elde edilen materyal lam üzerine yayıldı, havada kurutulduktan sonra giemsa ile boyandı. Histopatolojik inceleme için lezyonlardan eksizyonel veya insizyonel biyopsi alınması için hastalar plastik cerrahi polikliniğine yönlendirildi. 
Çalışmaya alınan hastaların 25'i kadın, 28'i erkekti. Erkek/kadın oranı 1.12 olarak bulundu. Hastaların yaş ortalaması 62.3±10.9 idi. 
Sitolojik incelemede 53 lezyonun 40'ı bazal hücreli kanser, 7'si yassı hücreli kanser, 3'ü aktinik keratoz, 2'si Bowen hastalığı ve 1'i keratoakantom olarak değerlendirildi. Histopatolojik olarak ise 39 hasta bazal hücreli kanser, 5 hasta yassı hücreli kanser, 5 hasta aktinik keratoz, 2 hasta Bowen hastalığı, bir hasta keratoakantom ve bir hasta epitelyal hiperplazi tanısı aldı.
Bu sonuçlarla non-melanom deri kanserleri içinde bazal hücreli kanser için sitolojinin sensitivitesi %94.87, spesifitesi %78.57; yassı hücreli kanser için sensitivitesi %60, spesifitesi %91.66 bulundu.  
Anahtar kelimeler: Sitoloji, Tzanck smear, non-melanom deri kanseri

Abstract:
Cytology is a diagnostic method which studies characteristic features of cells. It was applied for the first time in dermatologic diseases by Arnault Tzanck in 1947. Tzanck cytology has been used for many erosive-vesiculobullous, nodular and tumoral diseases until now.
Cytology has been applied by a few dermatologists as a reliable diagnostic method. It is quick, simple, cheap, not requiring local anaesthesia and performable in outpatient conditions for various skin diseases under the supervision of experienced experts. A great variety of skin diseases such as genodermatoses (Hailey-Hailey and Darier's disease), infections (herpes simplex, molluscum contagiosum, leishmaniasis), immune disorders (pemphigus) and cutaneous tumours (basal cell carcinoma, squamous cell carcinoma, malignant melanoma, mastocytoma) can be diagnosed by the Tzanck smear.
The frequency of nonmelanoma skin cancers in the world and our country is progressively increasing. Basal cell carcinoma is the most frequently observed type among non melanoma skin cancers. This tumor can quickly be diagnosed by the Tzanck smear since it has typical cytologic findings. Nevertheless, the sole use of cytology is not enough to discriminate squamous cell carcinoma from tumoral lesions such as keratoacanthoma and actinic keratosis.
The aim of this study is to determine the sensitivity and specifity of cytology in diagnosing nonmelanoma skin cancers with respect to histopathology, which is the gold standard method.
Fifty-three patients clinically suspected to have nonmelanoma skin cancer were included in the study. Samples were taken from the lesions of the patients by the slit-skin and scraping methods. The material so obtained was spreaded onto slides. It was dried, stained with Giemsa, and then examined. The patients were directed to the plastic surgery clinic in order to obtain excisional and incisional biopsy specimens from the lesions for the histopathologic examination.
In the study, 25 patients were female and 28 patients were male. The ratio of male patients to female patients was 1.12. The average age of the patients was 62.3±10.9 years.   
As a result of the cytologic study, 40 of the 53 lesions were diagnosed as basal cell carcinoma, 7 of the lesions as squamous cell carcinoma, 3 of the lesions as actinic keratoses, 2 of the lesions as Bowen's disease and one of the lesions as keratoacanthoma. Histopathology confirmed that 39 of the patients were basal cell carcinoma, 5 of the patients were squamous cell carcinoma, 5 of the patients were actinic keratosis, 2 of the patients were Bowen's disease, one of the patients was keratoacanthoma and one of the patients was epithelial hyperplasia.
As a result of these findings, the sensitivity of cytology was 94.87% and the specificity of cytology was 78.57% for basal cell carcinoma. The sensitivity of cytology was 60% and the specificity of cytology was 91.66% for the squamous cell carcinoma.
Key words: Cytology, Tzanck smear, non-melanoma skin cancers