Görsel, dijital ve enstrümantal renk belirleme yöntemlerinin klinik etkinlikleri açısından karşılaştırılması
A comparison of visual, digital and instrumental color determination methods in terms of clinical efficacy
Yazar: EREN AYGÜN
Danışman: DOÇ. DR. YILMAZ UMUT ASLAN
Marmara Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Bu klinik çalışmanın amacı diş hekimliği pratiğinde güncel olarak kullanılan görsel, dijital ve enstrümantal renk belirleme yöntemlerinin klinik etkinlikleri açısından karşılaştırılmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada 18-40 yaş arası, maksiller santral dişinde defekt, aşınma ve restorasyon bulunmayan 30 gönüllü yer aldı. Ölçümlerin tamamı 5500-6000 Kelvin aralığında standartize edilen klinik aydınlatması koşulları altında hastaların kıyafetleri nötral renk içeren fonlar ile izole edilerek yapıldı. Ölçümler her diş ve yöntem için dişin orta üçlü bölgesinden aynı doğrultu ve açı ile yapıldı. Görsel yöntemler renk skalası üzerinden klinik aydınlatması (RS) ile ve ışık düzeltici cihaz ile (RS+SL), dijital yöntemler çapraz polarizasyon tekniği kullanılan dijital fotograf (ÇPDF) ve ışık düzeltici mobil dental fotoğraf cihazı kullanılarak (MDP), enstrümantal yöntemler spektrofotometre (SFM) (kontrol grubu) ve ağız içi tarayıcı yöntemi (AİT) ile ayrı ayrı olarak uygulandı. Her gruptan elde edilen L a b değerleri, kontrol grubu değerlerine göre ΔE00 hesaplanarak birbirleriyle karşılaştırıldı. Bu çalışmada, algılanabilir eşik değeri 1.2 (50:50% PT) olarak belirlenirken, kabul edilebilir eşik değeri ise 2.7 (50:50% AT) olarak kabul edilmiştir (ISO/TR 28642:2016).
Bulgular: Yöntemlere göre ΔE00 ortalamaları farklılık göstermektedir (p<0,001). RS ortalaması 4,299, RS+SL yönteminin ortalaması 4,453, MDP yönteminin ortalaması 7,834, ÇPDF yönteminin ortalaması 2,288 ve AİT yönteminin ortalaması 5,122 olarak elde edilmiştir. Çoklu karşılaştırma sonuçlarına göre MDP ile ÇPDF arasında (p<0,001), MDP ve ÇPDF ile diğer yöntemler arasında (p<0,001) bir fark elde edilmiştir. 
Sonuç: Spektrofotometreye kıyasla sadece ÇPDF grubundaki ΔE00 değerleri klinik olarak kabul edilebilir eşik değerin altında bulunmuştur. Diğer bütün gruplarımızdaki ΔE00 değerleri algılanabilir ve kabul edilebilir eşik değerlerin üstünde bulunmuştur. Işık düzeltici cihaz kullanımı hem görsel hem de dijital yöntemlerde klinik olarak bir farklılık yaratmamıştır.
Anahtar Kelimeler: Çapraz polarizasyon, görsel renk seçimi, dijital renk seçimi, enstrümantal renk seçimi, ışık düzeltici cihaz

Abstract:
Objective: The aim of this clinical study is to compare the clinical effectiveness of visual, digital, and instrumental color determination methods currently used in dental practice.
Materials and Methods: Thirty volunteers aged 18-40 years with no defects, wear or restoration on their maxillary central teeth were included in this study. Measurements were taken under standardized clinical lighting conditions ranging from 5500 to 6000 Kelvin, with patients' clothing isolated against neutral-colored backgrounds. Measurements were taken from the middle third of each tooth using the same direction and angle for each tooth and method. Visual methods were applied using a shade guide (SG) and with a light-correcting device (SG+SL), digital methods were applied using digital photography with cross-polarization technique (CPDP) and with a mobile dental photography device (MDP), and instrumental methods were applied using a spectrophotometer (SP) (control group) and with an intraoral scanning method (IOS) separately. L a b values obtained from each group were compared with each other by calculating ΔE00 relative to control group values. In this study, the perceptible threshold value was determined as 1.2 (50:50% PT), while the acceptable threshold value was accepted as 2.7 (50:50% AT) (ISO/TR 28642:2016).
Results: ΔE00 averages varied according to the methods (p<0.001). The average for the SG method was 4.299, SG+SL method was 4.453, MDP method was 7.834, CPDP method was 2.288, and IOS method was 5.122. Multiple comparison results showed a significant difference between MDP and CPDP (p<0.001), as well as between MDP and CPDP with other methods (p<0.001)
Conclusion: ΔE00 values in only the CPDP group were found below the clinically acceptable threshold compared to the SP (control group). ΔE00 values in all other groups exceeded both perceptible and acceptable threshold values. The use of a light-correcting device did not create a clinical difference in both visual and digital methods.
Keywords: Cross-polarization photography, visual color selection, digital color selection, instrumental color selection, light-correcting devices