Arkeolojik ve yazılı belgelere göre Tufan coğrafyası
Ceographic of flood according to archeology and written
Yazar: RABAR FAISAL KAREEM
Danışman: PROF. DR. HASAN BAHAR
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Arkeoloji = Archeology ; Tarih = History
Dizin: Belgeler = Documents ; Bilgilendirici metin = Informational text ; Coğrafya = Geography ; Eski Çağ = Old Age ; Eski Çağ tarihi = Old Age history ; Tufan = Catastrophe ; Yazılı kültür = Written culture

Özet:
Tufan olayı eski çağlardan itibaren pek çok uygarlığı derinden etkilemiş önemli bir olaydır. Tufan olayını basit bir doğa olayı olarak değerlendirmek doğru görünmemektedir. Çünkü eski uygarlıklara ait tabletlerde, destanlarda ve çeşitli efsanelerde yer bulmuş, pek çok uygarlığı derinden etkilemiş bir olaydır. Aynı zamanda tufan olayının kutsal kitaplarda da yer alması oldukça dikkat çekicidir.
Arkeolojik ve yazılı belgelerde tufan olayının cereyan ediş tarzı genel olarak benzerlik göstermektedir. Yalnızca şahıs ve mekân isimleri ile gemiye ait teferruatlar farklılık göstermektedir. Olay genel hatlarıyla belgelerde sapkın bir milletin aşırılıkları sebebiyle helak oluşu, ibret verici şekilde anlatılmaktadır. Tufan kahramanı ise toplum içerisindeki en düzgün ve ahlaklı kişi olup, kendisine verilen emir ya da vahiyler doğrultusunda geminin yapımını gerçekleştirerek, tufan sonrası yaşaması gerekli canlıları gemiye toplamakta, tufan cereyan ettiğinde ise tufan coğrafyasında gemi dışındaki tüm canlılar yaşamını yitirmektedir. Bundan sonra da adeta insanlık yeniden canlanmaktadır. Bu, insanlığa verilmiş ikinci bir şans gibidir. Dolayısıyla bu olay, geniş coğrafyalara ve nesilden nesile yayılarak günümüze kadar farklı şekillerde ulaşmıştır. Asya'dan Amerika kıtasına kadar her bölgede tufan olayı ile ilgili efsanelere, destanlara, öykülere rastlanması da insanlığı derinden etkileyen bir olay olduğunu kanıtlamaktadır. Nitekim aradan yüzyıllar geçmesine rağmen halen arkoloji, tarih, edebiyat, din bilimleri, sanat tarihi gibi pek çok alanda araştırma konusu olmaya devam etmektedir.
Bu doğrultuda çalışmanın amacı, arkeolojik ve yazılı belgelere göre tufan tarihi coğrafyasının, birbirinden farklılık gösteren anlatımlarının ayrıştıkları ve birleştikleri noktalar üzerinde durarak tufan olayının tarihi önemini vurgulamaktır.

Abstract:
Flood disaster is an important event which has affected many civilizations deeply since ancient times. It doesn't seem true to assess flood disaster as a simple nature event. Because, it is an event which affected many civilizations deeply and took place in many tablets belong to ancient civilizations, epics and various legends. At the same time, it is too remarkable that flood disaster took place in holy books.
Occurrence of flood disaster generally shows similarity at archeological and written documents. Only, we can see differences on names of people, place and details about the vessel. The event tells us exemplary exhausting of a nation due to their extremism with its general points at the documents. The hero of flood disaster is the most ethic and well behaved person in the society and performs building the vessel according to spiritual orders assigned to him and then collects required living things after flood; when disaster occurs all living things die in flood area except the living things in the vessel. After this event, humanity is reanimated again. This is like a second chance granted to humanity. Therefore, this event arrived to today in various types through spreading to wide geographies and from generation to generation. Encountering many legends, epics, stories from Continent Asia to Continent America in each region evidences that this flood disaster affected humanity deeply. Consequently, despite of passed hundred years this matter has been still become research subject in many fields like archeology, history, literature, religious sciences, art history, etc.
The aim of the study in this regard is to emphasize historical importance of flood disaster through showing different and common points of flood historical geography subject to archeological and written documents.