Ergenlerde akran zorbalığı ile başa çıkma stratejileriyle bilişsel çarpıtmalar ve öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between cognitive distortions and self-regulation in relation to coping strategies with bullying in adolescents
Yazar: FURKAN KAŞIKCI
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL SEÇER
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran zorbalığı = Peer victimization ; Başa çıkma = Coping ; Bilişsel çarpıtma = Cognitive distortion ; Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; Öz düzenleme becerisi = Self-regulation skill

Özet:
Bu araştırmada ergenlerin akran zorbalığıyla başa çıkmada kullandıkları stratejiler ile bilişsel çarpıtmalar ve öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkiler betimsel yolla incelenmiştir.
Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. İlişkisel tarama modelleri iki veya daha fazla değişken arasındaki ilişkilerin betimlendiği ve derinlemesine analiz edildiği araştırmalardır. Çalışma grubunun seçiminde küme ve uygun örnekleme yöntemleri kullanılmıştır. Bu amaçla araştırmanın çalışma grubunu Erzurum il merkezindeki liselerde öğrenim görmekte olan 508 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Zorbalıkla Başa Çıkma Stratejileri Ölçeği, İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmalar Ölçeği, Öz Düzenleme Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. 
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, zorbalıkla başa çıkma stratejilerinin cinsiyete göre anlamlı farklılaşma gösterdiği tespit edilmiştir. Buna karşın zorbalıkla başa çıkma stratejilerinin yaş, anne-baba birlikteliği ve anne-baba eğitim düzeylerine göre anlamlı farklılaşma göstermediği bulunmuştur. Bununla birlikte bilişsel çarpıtmaların ve öz düzenlemenin zorbalıkla başa çıkma stratejilerini anlamlı düzeyde yordadığı belirlenmiştir.   
Araştırmadan elde bulgular doğrultusunda, bilişsel çarpıtmalar ve öz düzenleme becerilerinin lise öğrencilerinin zorbalıkla başa çıkma stratejilerini etkileyen önemli birer faktör olduğu söylenebilir. Bu kapsamda gerek zorbalığın önlenmesi gerekse de önleyici müdahale yaklaşımları geliştirilirken bu faktörlerin etkilerinin göz önünde bulundurulmasının yararlı olacağı değerlendirilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Ergenler, zorbalıkla başa çıkma stratejileri, bilişsel çarpıtmalar, öz düzenleme

Abstract:
In this study the strategies that are adopted by adolescents to cope with peer bullying in relation to cognitive distortions and self-regulation skills are examined in a descriptive manner. Survey method was adopted in this study. Survey is a method of analysis in which the relationship between two or more variables are described and analyzed in detail. Convenience and cluster sampling were used for sample selection. The sample were 508 students in high schools in Erzurum city center. In the process of data collection, Coping With Bullying Strategies Scale, Interpersonal Cognitive Distortions Scale, Self-Regulation Scale and Personal Information Form were used. 
According to the results of the study, coping strategies with bullying showed statistically significant differences according to gender. On the other hand, coping strategies with bullying did not show statistically significant differences according to age, the association of parents and the education level of parents. The finding also revealed that cognitive distortions and self-regulation predict coping strategies with bullying at a significant level.
In the light of the results, cognitive distortions and self-regulation are significant factors to affect the high school students coping strategies with bullying. It is suggested that these factors should be taken into account in the process of developing approaches to prevent and intervent bullying. 
Key Words: Adolescent, strategies cope with bullying, cognitive distortions, self-regulation