Romatoid artritli hastalarda el ve ayaklara uygulanan ılık tuzlu su ve ılık su banyosunun ağrı, yorgunluk, uyku kalitesi ve fonksiyonel kapasiteye etkisi
The effect of warm salt water and warm water bath applied to hands and feet of patients with rheumatoid arthritis on pain, fatigue, sleep quality and functional capacity
Yazar: OKŞAN AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. SEVGİSUN KAPUCU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Ayak = Foot ; Ağrı = Pain ; Banyo = Bathroom ; El = Hand ; Fonksiyonel yetkinlik = Functional competency ; Tuzlu su = Saline water ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Yorgunluk = Fatigue

Özet:
Bu ön test-son test randomize kontrollü araştırmanın amacı romatoid artritli hastalarda el ve ayaklara uygulanan ılık tuzlu su ve ılık su banyosunun ağrı, yorgunluk, uyku kalitesi ve fonksiyonel kapasite üzerine etkisinin belirlenmesidir. Araştırma Ocak 2022-Ekim 2022 tarihleri arasında Ankara Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesinin Romatoloji Polikliniğinde ılık tuzlu su (n=18), ılık su (n=18)  ve kontrol grubu(n=18) olacak şekilde 54 hasta ile yürütüldü. Araştırmada randomizasyon yöntemi kullanıldı. Hastalar ağrı skoruna göre  (5-7) ve (8-10) olarak tabakalandırıldı. Ilık tuzlu su ve ılık su grubundaki hastalara uygulamanın nasıl yapılacağı video eğitimi ile anlatıldı. Bu gruptaki hastalar verilen eğitim doğrultusunda altı hafta boyunca haftada üç kere 41°C ılık tuzlu ve ılık su banyosunu uyguladı. Kontrol grubundaki hastalara rutin tedavi ve bakım dışında herhangi bir girişimde bulunulmadı. Araştırmada Visual Analog Skala, Bristol Romatoid Artrit Yorgunluğu Çok Boyutlu Anketi, Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi, Sağlık Değerlendirme Anketi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda ılık tuzlu su, ılık su ve kontrol grupları arasında ön test ve son test ağrı ve yorgunluk düzeyleri bakımından istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunurken (p<0,05)  ağrıda ılık tuzlu suyun ılık suya göre; yorgunlukta ılık suyun ılık tuzlu suya göre daha etkili olduğu sonucuna varıldı. Üç grup arasında fonksiyonel kapasite ve uyku kalitesi arasında anlamlı bir fark yokken (p>0,05) ılık tuzlu ve ılık suyun uyku üzerinde aynı etkiye sahip olduğu; fonksiyonel kapasite üzerinde ise yalnızca ılık tuzlu suyun etkisi olduğu belirlendi. Romatoid artritli hastalarda semptom yönetimi için verilecek eğitim ve uygulamalarda ılık tuzlu su banyosu ve ılık su banyosuna da yer verilmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Ağrı, fonksiyonel kapasite, hemşire, ılık su banyosu, ılık                        tuzlu su banyosu, romatoid artrit, uyku kalitesi, yorgunluk.

Abstract:
The aim of this pretest-posttest randomized controlled study is to determine the effect of warm salt water and warm water bath applied to the hands and feet on pain, fatigue, sleep quality and functional capacity in patients with rheumatoid arthritis. The study was conducted between January 2022 and October 2022 in the Rheumatology Polyclinic of Ankara Health Sciences University Gülhane Training and Research Hospital with 54 patients as warm salt water (n=18), warm water (n=18) and control group (n=18). Randomization method was used in the study. Patients were stratified according to pain score (5-7) and (8-10). Patients in this group applied a 41°C warm salt and warm water bath three times a week for six weeks in line with the training given. The patients in the control group did not undergo any intervention other than routine treatment and care. Visual Analog Scale, Bristol Rheumatoid Arthritis Fatigue Multidimensional Questionnaire, Pittsburg Sleep Quality Index, Health Assessment Questionnaire were used in the study. As a result of the study, there was a statistically significant difference between warm salt water, warm water and control groups in terms of pre-test and post-test pain and fatigue levels (p<0,05).  , while warm salt water compared to warm water in pain; It was concluded that warm water is more effective than warm salt water in fatigue. While there was no significant difference in functional capacity and sleep quality between the three groups (p>0,05)., warm salty and warm water had the same effect on sleep; On the other hand, it was determined that only warm salt water had an effect on functional capacity. It is recommended to include warm salt water bath and warm water bath in the training program for symptom management in patients with rheumatoid arthritis.
Keywords: Functional capacity, fatique, nurse, pain, sleep quality, rheumatoid arthritis, warm salt bath, warm water bath.