Türk çini sanatında Sıtkı Usta'nın (Olçar) yeri gelenekselden moderne özgün tasarımları ve çözümlemeleri /
Yazar: HİKMET KÜBRA OLÇAR ERDEN
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL KESKİN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Tasarımı ve Bilişim Teknolojileri Ana Bilim Dalı / Görsel İletişim Tasarımı ve Reklamcılık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Geleneksel sanatlarımızdan biri olan çini sanatı, Türklerin var oluş tarihinden bu yana hayatımızın bir parçası olmuştur. İlk evrede toprak ve suyun çömlek haline getirilmesi üzerine günlük ihtiyacı karşılama amacı ile kap kacak, tabak, kase, içki şişeleri olarak karşımıza çıksa da zamanla üzerine motiflerin çizilmesi, genellikle şeffaf sır yapılarak korumaya alınan seramikler birer sanat eserine dönüşmüştür. Mimari yapıların iç ve dış bezemelerinde de sıkça karşımıza çıkmaktadır. Şüphesiz her sanat eserinde olduğu gibi, bu eserlerin yapım sürecinde de tasarım öğelerinden yararlanılmaktadır.  
'Türk Çini Sanatında Sıtkı Usta'nın (Olçar) Yeri Gelenekselden Moderne Özgün Tasarımları ve Çözümlemeleri' adlı bu tezde Türk çini sanatı; Anadolu Selçukluları, Beylikler, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemleri ile birlikte ele alınarak, günümüze hangi aşamalardan geçerek geldiği anlatılmıştır. Çininin önemli merkezlerinden biri olan Kütahya ve Kütahya çiniciliği ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Bu bağlamda çini sanatının önemli isimlerden biri olan UNESCO Yaşayan İnsan Hazinesi ödüllü Kütahyalı sanatçı Sıtkı Usta'nın Türk çini sanatına olan katkılarının yanı sıra, eserlerinin tasarım öğeleri bakımından değerlendirilmesi yapılmıştır. Eserlerinin hepsini incelemek mümkün olmadığından renk ve form açısından farklı olan koleksiyon çalışmalarından bazılarının (Nokta, Çizgi, Şekil, Renk, Mekân, Ton Değeri ve Doku) tasarım öğeleri üzerinden çözümlemesi yapılmıştır. Ayrıca lise öğrencileri 'Sıtkı Usta  (Olçar) Desenlerin Ahengi" adlı bir e Twinning projesiyle, Sıtkı Usta'nın çinilerinden esinlenerek web 2.0 araçları ile nokta, çizgi ve leke öğelerinden yararlanarak çiniyi grafik tasarım ile yeniden yorumlamışlardır.

Abstract:
The tile art, one of our traditional arts, has been a part of our lives since the existence of the Turks. Although it appeared as utensils, plates, bowls, drink bottles in order to meet the daily needs upon turning soil and water into pots in the first phase of civilizations, over time, the ceramics, which were protected by drawing motifs on them and usually by making transparent glaze, turned into works of art. Nowadays, it is frequently seen in the interior and exterior decorations of architectural structures . Undoubtedly, as in every work of art, design elements are used in the production process of these works.
In this thesis named ' The Place of Sıtkı Usta (Olçar) in Turkish Tile Art, Original Designs and Their Analysis from Traditional to Modern', Turkish tile art is explained through which stages it has passed until the present day, discussing Anatolian Seljuks, Principalities, Ottoman and Republican periods together. Kütahya and Kütahya tile making, which is one of the important centers of Tile art, has been discussed in detail. In this context, besides the contributions to Turkish Tile art of the artist Sıtkı Usta from Kütahya, one of the important names in the art of tiles and awarded with the UNESCO Living Human Treasure title, his works are also evaluated in terms of design elements. Though it is not possible to examine all of his work, some of his collection works (Dot, Line, Shape, Color, Space, Tone Value and Texture) are analyzed through design elements. Additionally, high school students reinterpreted the tile with graphic design, using web 2.0 tools and point, line and stain design elements, inspired by Sıtkı Usta's tiles, with an e-Twinning project called "The Harmony of Sıtkı Usta (Olçar) Patterns".