Figüratif resim anlayışında biçim bozmaya neden olan ruhsal yaratım süreçleri
Spiritual creation process which causes distortion in the conception of figurative painting art
Yazar: COŞGU ATEŞ
Danışman: DOÇ. DR. HASAN KIRAN
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Bilinçaltı = Subconscious ; Deformasyon = Deformation ; Duygudurum = Mood ; Ekspresyonizm = Expressionism ; Figüratif resim = Figurative picture ; Resim sanatı = Painting art ; Resimler = Pictures

Özet:
Resim Sanatı tarihinde ifadeci (ekspresif) anlatım tarzı, çeşitli dönemlerde ortaya çıkmış, arkaik zamanlardan başlayarak türlü şekillerde kendini göstermiştir. İfadecilik, bu süreç boyunca sanatçıların belli akımlar dahilinde kullandığı bir yöntem olarak sınırlı kalmıştır. Bu durum 20. Yüzyıla kadar sürmüştür. 20. Yüzyılda dünyada yaşanan, kültürel, sosyal, teknoloji ve politika gibi gelişmeler, insanların yaşam anlayışında ve fikirlerinde büyük değişimlere sebep olmuştur.  Değişen bu anlayışlarla beraber insanlar, bireysel fikirleriyle; birey olabilme olgusuyla, kendini önemseme ve farkına varma sürecine girmiştir. Resim sanatı da bu sürecin bir parçası olarak, sanatçıların değişimiyle beraber dönüşüme uğramış ve Modern resim anlayışının doğduğu bir döneme girmiştir.
Modern çağla beraber resim anlayışında oluşan değişim, türlü akımlar halinde ortaya çıkmıştır. Ekspresyonizm de ifadeci anlatımı, konusunun merkezine koyarak, bunu bir akım haline getirmiştir. Bu noktada bireysel anlatımlar ön plana çıkmış, kişisel yaklaşımlar bu sanat anlayışının temel noktası olmuştur. Kişiselleşen bu sanat anlayışında, her sanatçının kişisel görüşü ve ruhsal yapısı etkin bir hal almıştır. Yeni bir düzen ihtiyacı hisseden sanatçılar, eserlerini parçalama, bozma, yeni bir  yapılanma anlayışına göre inşa etmişlerdir.
Bu noktada, incelenen konudaki anlayışla çalışan sanatçıların, biçim bozma yöntemleri ve buna neden olan ruhsal yapı süreçleri, birbirleriyle anlam bağı olduğu düşünülerek ilişkilendirilmiş ve bu olgu incelenerek, anlamlandırılmaya çalışılmıştır. Yaratıcılık süreçleriyle kaynaşmış olan ruhsal yapı; duygu durum, bilinçaltı, duyumsama gibi olgularla incelenerek, sanatçının biçim bozma anlayışına etki eden faktörler, düşünürlerin ve uzmanların görüşleri ile düşünsel boyutta değerlendirilmeye çalışılmıştır. Yapılan resimler de bu düşüncelerle incelenmiş, gelişim aşamalarında oluşan duygu durum, bilinçaltı ve duyumsama gibi olgular denetlenerek, değişimlerin neden olduğu ruhsal yaratım süreçleri çözümlenmeye çalışılmıştır.
Resimlerin oluşumu esnasında ve sonrasında yapılan bu çözümlemelerde, yüzeyde oluşturulan plastik dille, düşünsel dilin, hangi noktalarda yakınlık kurduğu araştırılmış, ruhsal etkenler doğrultusunda, çeşitli kompozisyon planları halinde oluştuğu gözlenmiştir. Bu sürecin çözümlenmesi, konunun düşünsel kısmının anlaşılmasına, anlamlandırılmasına ve gelişmesine katkı sağlamıştır.


Anahtar Sözcükler 
Biçim bozma, Ekspresyonizm, Duygu durum, Bilinçaltı, Duyumsama, Ruhsal yapı

Abstract:
In the history of painting art, expressionist narration style has emerged at various periods of time, since archaic times, expressionism has came into prominence as various different styles. During this process ,expressionism has remained as a tool which was used by artists in accordance to the other specific art movements. This continiued until 20th Century.  The developments in culture, technology, society and politics that happened in 20th Century, changed the life perception and ideas of human kind. With this change came the process of becoming an individual, a person with ones personal ideas, self regarding and " realisation" . As a part of this process, painting art tranformed and entered the era of Modern Art, as the artists tranformed.
The alteration in painting art, has shown itself as different movements. Expressionism has put expression in its center, and turned it into an art movement. At this point, individual narration gained the foregorund and personal approach has become the cruxes of this sense of art. In this new, individualised sense of art, personal view and mental state of the artist   become affective. The artists who felt the need of a new order, started  building their work of art, in accordance to fragmentation, corruption and reconstruction.
Herein, for the artists who work with this sense which is being inpected, the distortion methods and the mental state of artist's that causes this distortion is considered to be synetic and is tried to be made sense as such. The mental state which is coherent with the creativity process is inspected with notions like , mood,subconscious and sensation, so  the factors which effect the distortion method of the artist can be studied within the context of intellectual dimension with the opinions of experts and philosophers. The artwork is also studied with these considerations, the notions of mood, subconscious, and sensation which came to light during the stages of development of the art, is supervised so the mental creativity process which caused by the alteration of the world can be analysed.
With this analysis, which is made during the formation and following the creation of the artwork, it is enquired at what point the artificial language and philosophical language forms a common ground, as understood this common ground forms as various designs which is lead by mental factors. The supervising of this process has made it possible to understand and  interpret  the philosophical side of the subject all the while  contributing to  its development.


Keywords
Distortion, Expressionism, Mood, Subconscious, Sensation, Mental state