Edirne il merkezinde postpartum depresyon sıklığı, risk faktörleri ve gebelik okulunun etkisi
The effect of postpartum depression frequency, risk factors and pregnancy school in Edi̇rne provincial center
Yazar: YEŞİM KONUŞ
Danışman: PROF. DR. HAMDİ NEZİH DAĞDEVİREN
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine ; Halk Sağlığı = Public Health ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anne eğitimi = Mother education ; Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Edirne = Edirne ; Gebelik = Pregnancy ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Postpartum depresyon anne ve bebek için ciddi sonuçları olabileceği için önemli bir toplum sağlığı sorunudur.  Bu çalışma doğum sonrası ilk yılda depresyon prevalansını, postpartum depresyonun risk faktörlerini ve gebe okulu ile postpartum depresyon (PPD) ilişkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada Edirne il merkezindeki postpartum depresyon sıklığı, risk faktörleri ve gebe okulunun etkisini belirlemek amaçlanmıştır. Çalışmaya 15.05.2019 ile 01.04.2020 tarihleri arasında Edirne il merkezindeki Aile Sağlığı Merkezlerine başvuran 1-12 ay arasında bebeği olan 412 anne katılmıştır. Katılımcılara 39 soruluk sosyodemografik anket formu, Edinburgh postpartum depresyon ölçeği ve çok boyutlu algılanan sosyal destek ölçeği uygulanmıştır. Edinburgh postpartum depresyon ölçeğinin kesme puanı 13 olarak alındı. Veriler SPSS 19 programı ile analiz edilmiştir. Kategorik değişkenler Ki Kare testi, algılanan sosyal destek puanı ile Edinburgh postpartum depresyon ölçeği arasındaki korelasyon Spearman korelasyon testi ile değerlendirilmiştir. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak alınmıştır. Katılımcıların %24,5'i postpartum depresyonda kabul edilmiştir. Olası risk faktörlerinden genç anne yaşı, çalışmama, düşük öğrenim durumu, sosyal güvencenin olmaması, aylık hane gelirinin düşük olması,  geniş aile tipi, sigara kullanımı, toplam gebelik sayısı, premenstrüel sendrom öyküsü, gebeliğin plansız olması, gebelik ve gebelik dışı depresyon öyküsü, gebelikte sağlık sorunu yaşamak, gebelikte düzenli doktor kontrolüne gitmeme, preterm doğum, cinsiyet beklentisinin karşılanmaması, emzirmeme, bebek bakımı yardımı almamak istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Algılanan Sosyal Destek puanları ile Edinburgh postpartum depresyon ölçeğinden aldıkları puanlar arasında orta derecede negatif yönlü korelasyon (r=-0,59, p<0.001) tespit edilmiştir. Gebe okuluna giden katılımcılarda postpartum depresyon sıklığı daha düşük bulunmuştur. Gebe okuluna 25 yaşından küçük olanların, aylık hane geliri düşük olan ve gebeliği plansız olanların daha az sıklıkla katıldığı saptanmıştır. Postpartum depresyon sonuçları nedeniyle taranması gereken toplumsal bir sağlık sorunudur. Aile hekimleri postpartum dönemde anneyle sık karşılaşması nedeniyle tarama ve eğitimde kritik rol oynar. Anahtar kelimeler: depresyon, doğum sonrası, gebelik, eğitim

Abstract:
Postpartum depression is an important public health problem, as it can have serious consequences for the mother and baby. This study was conducted to determine the prevalence of depression, the risk factors of postpartum depression, and the relationship between pregnancy school and postpartum depression (PPD) in the first year after birth. In the study, it was aimed to determine the frequency of postpartum depression, risk factors and the impact of the pregnancy school in Edirne city center. 412 mothers who had babies between the ages of 1-12 months who applied to the Family Health Centers in the city center of Edirne between 15.05.2019 and 01.04.2020 participated in the study. A 39-question sociodemographic questionnaire form, Edinburgh postpartum depression scale and multidimensional perceived social support scale were applied to the participants. The cutoff score of the Edinburgh postpartum depression scale was taken as 13. The data were analyzed with SPSS 19 program. While categorical variables were evaluated with Chi Square test, correlation between perceived social support score and Edinburgh postpartum depression scale were evaluated with Spearman correlation test. Significance level was taken as p <0.05.
24.5% of the participants were accepted in postpartum depression. Possible risk factors including young mother age, not working, low education status, lack of social security, low monthly household income, large family type, smoking, total number of pregnancies, history of premenstrual syndrome, unplanned pregnancy, history of pregnancy and non-pregnancy depression, pregnancy having a health problem, not going to regular doctorv regularly control during pregnancy, preterm birth, not meeting the gender expectation, not breastfeeding, not getting baby care help were found to be statistically significant. A moderately negative correlation (r = -0.59, p <0.001) was detected between the perceived Social Support scores and the scores they received from the Edinburgh postpartum depression scale. The frequency of postpartum depression was lower in the participants who attended the pregnancy school. It has been determined that those who are under 25 years old, whose monthly household income is low and those who have an unplanned pregnancy join the pregnancy school less frequently.Postpartum depression is a social health problem that needs to be screened for its consequences. Family physicians play a critical role in screening and education, as they often encounter the mother in the postpartum period. Key words: depression, postpartum, pregnancy, education