Milli Kütüphane 06 Mil Yz A 10116 numaralı şiir mecmuasının transkripsiyonlu metni ve Şiir Mecmualarının Sistematik Tasnifi Projesi'ne (MESTAP) göre tasnifi
The poem macmua in Milli Kütüphane with number 06 Mil Yz A 10116 [Examination-text-classification according to Systematical Classified Project of Poem Macmua's (MESTAP)]
Yazar: TUĞBA KARATEPE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA İMAMOĞLU
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Mecmua, "Nazım veya nesir niteliğindeki aynı ya da farklı konulara sahip bir
ve birden fazla farklı şairlere ait, derleme hâlinde yazılmış olan yazma eserlerin bir
düzen içinde veya düzensiz bir şekilde bir araya getirilmiş olan eserler bütünü"
şeklinde tanımlanmaktadır. Neredeyse her dönemde yazılmış olan bu mecmualar,
döneminde veya kendinden önceki dönemlerde yazılmış şiirlere kaynaklık etmesi
bakımından önem teşkil eden eserlerden olmuştur. Klasik Türk Edebiyatında şairlerin
divanlarında bulunmayan yahut zaman içinde tahrip olan şiirlerini, dönemin zevk
anlayışını göstermesi bakımından son dönemlerde büyük bir dikkat çekerek
araştırmacıların çalışmalarında yer almaya başlamıştır.
Çalışmamızda Ankara Milli Kütüphanede yer alan 06 Mil Yz A 10116
Numaralı "Mecmû'a-i Eş'ar" adıyla kayıtlı şiir mecmuası, yeni şairler ve şiirler gibi
edebiyatımıza yeni bilgiler kazandırmak gayretiyle incelenmiştir. Mecmuanın
müstensihi tespit edilememekle birlikte mecmuanın 18. yüzyılda yazıldığı tahmin
edilmektedir. İçeriğinde birçok nazım şekli bulunduran mecmua yer yer duaları,
Arapça ve Farsça beyitleri barındırmaktadır.
Çalışmamızın ilk kısmında mecmua geleneği hakkında ayrıntılı bilgiler
verilmiştir. Bu bilgilerden sonra çalışmamızın konusu olan 06 Mil Yz A 10116
numaralı şiir mecmuasının nüsha tavsifi, nazım şekilleri, kullanılan vezinleri, içinde
bulunan şairlerin biyografileri, vb. başlıklar altında mecmua tanıtılmıştır. İkinci
bölümde ise "Transkripsiyonlu Metin" başlığı altında mecmua günümüz harflerine
çevrilerek transkribe edilmiştir. Mecmuadaki şiirler, şairlerin divanlarıyla
karşılaştırılarak tüm farklılıklar dipnotta verilmiştir. Mecmuadaki şiirlerin; şairlerini,
aruz kalıplarını ve nazım türlerini gösteren MESTAP tablosu hazırlanarak tezimizin
sonunda verilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Mecmua, MESTAP, Şiir

Abstract:
Mecmua described as "Collection of all the works that written in the form of
derleme (compilation) which is collected within an order or in a way without order
with the characteristics of nazım (verse) or nesir (prose) that is about the same or
different subjects". These mecmuas, which are written in almost every period of
history, have been the works that form an importance for the poems written within its
own period or periods before it as in the terms of being a source for these poems. The
poems that are not found on poets' diwan or shrivel with time in the Classic Turkish
Literature are taken place in the researchers' works by greatly drawing attention to
themselves for showing the sense of appreciation in the recent terms.
Mecmua of poem registered with the name "Mecmû'a-i Eş'ar" numbered as 06
Mil Yz A 10116 which is located in Ankara Milli Kütüphanesi ( Ankara National
Library) is examined to bring in new information to our literature such as new poets
and poems. Along with the scriber of mecmua could not be identified, it is estimated
that mecmua is written in the 18th century. Mecmua, which includes many nazım
(verse) forms, partially contains prayers, Arabic and Persian beyits (couplets).
In the first section of our work, detailed information about the tradition of
mecmua was given. After this information, Poetry Mecmua numbered as 06 Mil Yz A
10116 had been introduced with the titles such as characterization of nüsha (copy),
nazım (verse) styles, which vezins (prosody) used, biography of poets it contains, etc.
As for the second section, transcribed text of the Mecmua placed under the title of
"Transcribed Text" . Comparison of published diwan has been made and discrepancies
of diwan presented on footnote. At the end of our work table of MESTAP has been provided.

Keywords: Mecmua, MESTAP, Poem