Obezitede görülen uyku bozuklukları ve ilişkili faktörler /
Yazar: GAMZE NUR SÜRDEM
Danışman: PROF. DR. SEVDA İSMAİLOĞULLARI
Erciyes Üniversitesi / Gevher Nesibe Genom ve Kök Hücre Enstitüsü  / Nörobilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Nöroloji = Neurology ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Obezite ve uyku arasındaki kompleks ilişki, obezite epidemisinin önemli bir unsuru olarak kabul edilmekle birlikte obezitenin etiyolojisi ve yönetiminde anlaşılması gereken önemli bir faktördür. Bu çalışmada obez olgularda obstrüktif uyku apne riski (OUA), gündüz uykululuk, uyku kalitesi, depresyon ve anksiyete skorları kontrol grup ile karşılaştırmak amaçlanmıştır. Çalışma, Erciyes Üniversitesi Gevher Nesibe Tıp Fakültesi Hastanesinde yapılmıştır. Çalışmada seçkisiz örnekleme yolu ile 18-65 yaş aralığında toplam 151 gönüllüye ulaşılmıştır. Gönüllülerin %47'sini kadınlar ve %53'ünü erkekler oluşturmaktadır. Veriler analiz edilirken gönüllüler beden kitle indekslerine (BKİ) göre; obez, fazla kilolu ve normal kilolu olarak üç ayrı grupta değerlendirilmiştir. Gönüllülerin %35.1'i normal kilolu, %32.5'i fazla kilolu ve %32.5'i obezdir. Gönüllülerin anksiyete düzeyi, depresyon düzeyi, obstrüktif uyku apnesi (OUA) riski, uyku kalitesi ve gündüz uykululuğu sırasıyla; Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), Beck Depresyon Envanteri (BDE), Berlin Uyku Anketi (BUA), Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve Epworth Uykululuk Ölçeği (EUÖ) kullanılarak değerlendirilmiştir. Verilerin analizi TURCOSA istatistik yazılımında gerçekleştirilmiş olup anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Obez grubun OUA riski, fazla ve normal kilolu olan gruba göre daha yüksek bulunmuştur (p<0.001). Obez ve fazla kilolu olan grubun gündüz uykululuğu normal kilolu grubun gündüz uykululuğundan yüksek bulunmuştur (p<0.001). Obez olan grubun anksiyete değerleri fazla kilolu olan grubun anksiyete değerlerinden yüksek bulunmuştur (p=0.026). Gruplar arasında uyku kalitesi ve depresyon değerleri arasındaki fark anlamlı değildir (p>0.05). Çalışmamızın bulguları, obezitenin fazla kilolu ve normal kilolu bireylere kıyasla daha yüksek OUA riski, gündüz uykululuk hali ve anksiyete ile ilişkili olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Obezite; Obstrüktif Uyku Apnesi Sendromu; Uyku Kalitesi; Gündüz Uykululuk; Anksiyete; Depresyon.

Abstract:
The complex relationship between obesity and sleep is considered an important element of the obesity epidemic and is an important factor to understand in the etiology and management of obesity. The aim of this study was to compare obstructive sleep apnea risk (OSA), daytime sleepiness, sleep quality, depression and anxiety scores in obese subjects with a control group. The study was conducted at Erciyes University Gevher Nesibe Medical Faculty Hospital. A total of 151 volunteers between the ages of 18-65 were reached by random sampling. 47% of the volunteers were women and 53% were men. While analyzing the data, the volunteers were evaluated in three different groups according to their body mass index (BMI) as obese, overweight and normal weight. Among the volunteers, 35.1% were normal weight, 32.5% were overweight and 32.5% were obese. Anxiety level, depression level, obstructive sleep apnea syndrome risk (OSA), sleep quality and daytime sleepiness were assessed using Beck Anxiety Inventory (BAI), Beck Depression Inventory (BDI), Berlin Questionnaire (BQ), Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) and Epworth Sleepiness Scale (ESS), respectively. Data were analyzed using TURCOSA statistical software and significance level was accepted as p<0.05. The risk of OSA was higher in the obese group compared to the overweight and normal weight group (p<0.001). Daytime sleepiness of the obese and overweight group was higher than that of the normal weight group (p<0.001). Anxiety values of the obese group were higher than those of the overweight group (p=0.026). The difference between the sleep quality and depression values between the groups was not significant (p>0.05).The findings of our study suggest that obesity is associated with a higher risk of OSA, daytime sleepiness and anxiety compared to overweight and normal weight individuals. 

Keywords: Obesity; Obstructive Sleep Apnea Syndrome; Sleep Quality; Daytime Sleepiness; Anxiety; Depression.