Yabancılara Türkçe öğretimi ders kitaplarında görsel-metin uyumu
Visual-text combination in Turkish language teaching courses
Yazar: EDANUR KANCA
Danışman: PROF. DR. ADEM İŞCAN
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilgiler Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Görsel uyum = Visual appropriateness ; Görseller = Visuals ; Metin = Text ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı uyruklu öğrenciler = Foreign domestic students ; Yabancılar = Foreigners

Özet:
Araştırmada,  "Yeni Hitit Yabancılar için Türkçe Ders Kitabı  (A1)-(A2), İstanbul Yabancılar 
için  Türkçe  Ders  Kitabı  (A1)-(A2)  ve  Gazi  TÖMER'in  Yabancılar  için  Türkçe  (A1)-(A2)
Temel  Düzey  Ders  Kitabı"  nda  yer  alan  görsellerin  metinlerle  uyumunu  ortaya  koymak 
amaçlanmıştır.  Çalışmada  nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. 
Araştırmanın  evrenini,  2018–2019  yıllarını  kapsayan  yabancılara  Türkçe  öğretimi  ders 
kitaplarının  A1  ve  A2  seviyesi  oluştururken;  örneklemini,  2018  –  2019  yıllarını  kapsayan 
Yeni  Hitit  Yabancılar  için  Türkçe  Ders  Kitabı  (A1)-(A2),  İstanbul  Yabancılar  için  Türkçe 
Ders  Kitabı (A1)-(A2) ve Gazi TÖMER'in Yabancılar için Türkçe  (A1)-  (A2)  Temel Düzey 
Ders  Kitabı  oluşturmaktadır.  Araştırmada  sonucunda  görsel  ve  metin  uyumunu  ortaya 
koyabilmek amacıyla "Resim – Metin İlişkisi Kategori Listesi" nden yararlanılarak, "Görsel –
Metin İlişkisi Kategori Listesi"  oluşturulmuştur.  Bu kategori  listesiyle  toplanan veriler,  nitel 
veri  analizi  yaklaşımlarından  betimsel  analiz  yaklaşımı  kullanılarak  incelenmiş  ve 
yorumlanmıştır.  Araştırmada  genel  olarak  incelenen  kitaplarda  metinlere  ait  görsellerin, 
öğrencilerin  metinleri  tahmin  etmesini  sağladığı;  ait  oldukları  metinlerin  başlığını 
desteklediği; ait oldukları metnin içeriğiyle uyumlu olduğu; metin ile yerleştirilmesinde zemin 
fon ilişkisinin gözetildiği; öğrencilere estetik zevk kazandırdığı; sınıf düzeyine uygun olduğu 
ve  görsellerde  kullanılan  renklerin  canlı,  net  ve  dikkat  çekici  olduğu  görülmüştür. 
Araştırmada bazı metinlerin başlığının olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
In  this  research,  "New  Hitit  Turkish  Textbook  for  Foreigners  (A1)  -  (A2),  Istanbul 
Turkish Textbook for Foreigners (A1)  -  (A2) and Gazi TÖMER's Turkish (A1)  -  (A2) 
Basic Textbook for Foreigners" it is aimed to arise the harmony of the visuals in the 
texts. In this study, document analysis, of the qualitative research methods, was used. 
The universe of the research was composed of A1 and A2 levels of Turkish education 
textbooks  for  foreigners  covering  the  years  2018-2019;  The  New  Hittite  Turkish 
Textbook for Foreigners (A1)  -  (A2), Istanbul Turkish Textbook for Foreigners (A1)  -(A2) and Gazi TÖMER's Turkish for Foreigners (A1) -  (A2) Basic Level Textbook.  As 
a  result of the study, in order to reveal  the harmony of visual and text  and the "VisualText  Relation  Category  List"  was  created.  The  data  collected  with  this  category  list 
were  analyzed  and  interpreted  using  descriptive  analysis  approach,  one  of  the 
qualitative data analysis approaches.  In the books examined in general, the visuals of 
the texts allow the students to guess the texts; they  support the title of the texts to which 
they belong; they are compatible with the content of the text to which they belo ng; the 
ground-fund relationship is observed in its placement with the text; aesthetic pleasure; 
and the colors used in the visuals were vivid, clear and remarkable. In the research, it 
was found that some texts have no title. As a result of the research,  some suggestions 
were made through the findings.