Fen bilimleri öğretmenlerinin sürdürülebilir kalkınma kavramı ve bu kavramın öğretimine yönelik görüşlerinin incelenmesi
Investigation of science teachers' opinions on the concept of sustainable development and the teaching of this concept
Yazar: HAKAN YILDIZ
Danışman: PROF. DR. HAKAN ŞEVKİ AYVACI
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma fen bilimleri öğretmenlerinin sürdürülebilir kalkınma kavramı ve bu kavramın öğretimine yönelik görüşlerini incelemektedir. Bu amaçla, ilk olarak fen bilimleri öğretmenlerinin sürdürülebilir kalkınma ile ilgili görüşleri ortaya çıkarılmıştır. Çalışma araştırmanın temel problem durumu olan "fen bilimleri öğretmenlerinin sürdürülebilir kalkınma kavramı ve bu kavramın öğretimine yönelik görüşlerinin incelenmesi" doğrultusunda; problem durumu, amaç ve gerekçe durumları göz önünde bulundurularak yürütülmüştür. Bu nedenle, araştırmanın nitel desenlerden biri olan betimsel yaklaşım kullanılarak yürütülmesi uygun bulunmuştur. Araştırmanın yöntem bölümünde betimsel yaklaşım altında yer alan özel durum yöntemi tercih edilerek çalışma yürütülmüştür. Araştırmanın katılımcılarını Trabzon ilinde görev yapan fen bilimleri öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma grubunu 58 fen bilimleri öğretmeni oluşturmaktadır. Trabzon Milli Eğitim Müdürlüğündeki 58 fen bilimleri öğretmeninin seçiminde basit rastgele örneklemden yararlanılmıştır. 58 fen bilimleri öğretmeni arasından sorulara cevap verme eğiliminin yüksek olduğu, araştırmaya katılım bağlamında gönüllü olan ve çalışma kapsamında uzun süre vakit ayırabilecek katılımcılar göz önüne alınarak 16 katılımcı ile mülakatların gerçekleştirilmesi hedeflenmiştir. Araştırmada öğretmenlerin düşüncelerini ortaya çıkarmayı amaçlayan açık uçlu sorulardan oluşan anket ve yarı yapılandırılmış mülakat kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda fen bilimleri öğretmenlerinin sürdürülebilir kalkınma ile ilgili düşüncelerine bakıldığında kaynakların bilinçli kullanımı, yaşanabilir bir dünya yaratma ve insan doğa arasındaki denge temaları ön plana çıkmaktadır. Fen bilimleri öğretmenleri, eğitim boyutunun sürdürülebilir kalkınmanın uygulama alanlarından sosyal alanla ilişkili olarak ön plana çıkarken, toplumsal bilinç oluşturmanın gerekliliğini, toplumsal sosyal alanlardaki uygulamaların önemini, toplumsal eşitliğin sağlanmasını ve sivil toplum kuruluşlarının faaliyetlerini sürdürülebilir kalkınmanın oluşum sürecinde etkili olduğunu dile getirmişlerdir. Bu çalışmadaki veriler incelendiğinde sürdürülebilir kalkınma bilincinin oluşturulmasında birey ve toplumun adaptasyonu konusunda eksiklikler olduğunu ve geliştirilmesi gerektiği ifade edilmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilir Kalkınma, Fen Bilimleri Öğretmenleri, Farkındalık, Müfredat, Eğitim

Abstract:
This study examines the views of science teachers on the concept of sustainable development and the teaching of this concept. For this purpose, firstly, the views of science teachers on sustainable development were revealed. In line with the main problem situation of the study, "the concept of sustainable development of science teachers and the examination of their views on the teaching of this concept"; The working model was preferred by considering the problem situation, purpose and justification. For this reason, it was found appropriate to conduct the research using the descriptive approach, which is one of the qualitative designs. In the method section of the research, the study was carried out by choosing the special case method under the descriptive approach. The participants of the study are science teachers working in Trabzon. The study group of the research consists of 58 science teachers. Simple random sampling was used in the selection of 58 science teachers in Trabzon Directorate of National Education. It was aimed to conduct interviews with 16 participants among 58 science teachers, taking into account the participants who had a high tendency to answer the questions, who volunteered in the context of participation in the research and who could spare a long time within the scope of the study. In the study, a questionnaire consisting of open-ended questions and a semi-structured interview were used to reveal the thoughts of the teachers. As a result of the research, when the thoughts of science teachers on sustainable development are examined, the themes of conscious use of resources, creating a livable world and the balance between human and nature come to the fore. Science teachers stated that while the educational dimension comes to the fore in relation to the social field, which is one of the application areas of sustainable development, the necessity of creating social awareness, the importance of practices in social social areas, ensuring social equality and the activities of non-governmental organizations are effective in the formation process of sustainable development. When the data in this study are examined, it is stated that there are deficiencies in the adaptation of the individual and society in the creation of sustainable development awareness and that it needs to be improved. 

Keywords: Sustainable Development, Science Teachers, Awareness, Curriculum, Education