Sokak çocuklarına yönelik Türkiye'deki sosyal politikaların analizi
The analysis of social policies for street children in Turkey
Yazar: EMİR TAHA ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH KARATAY
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Sokak çocukları = Street children ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyal politika = Social policy ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Bu çalışmanın amacı; sokak çocuklarına yönelik Türkiye'de uygulanan veya uygulanmakta olan sosyal politikaların, çocukların sahip oldukları haklar kapsamında analizini yapmaktır. Türkiye'de uygulanan sosyal politikaların ne kadarının sokak çocuklarına yönelik içerikleri olduğunu belirlemek ve bu politikaların etkililiği ile varsa eksik yönlerini belirlemek temel amaçtır. Bu temel amaca bağlı olarak tüm dünyada ve ülkemizde önemli bir sosyal sorun olan sokak çocukları ile ilgili mevcut yasal düzenlemelerin yer aldığı, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu ve Birleşmiş Milletler çocuk hakları sözleşmesi başta olmak üzere resmi belgeler incelenmiştir. Sokak çocuklarına yönelik uygulanan sosyal politikaların temellerini oluşturan kanun, yasa, tüzük, yönetmelik vb. belgeler incelendikten sonra, sokak çocukları için uygulanabilirlikleri açısından değerlendirilmiştir. Sağlıklı bir toplumsal yaşamın sağlanabilmesi için, ülkemizde sokak çocuklarına yönelik politikaların çeşitli yönlerden değerlendirilmesi ve bu politikaların uygulayıcılar tarafından uygulanabilme düzeylerinin incelenmesi çalışmanın önem durumunu ifade etmektedir. Çalışmanın amacına ve önem durumuna bağlı olarak, nitel araştırma tekniklerinden doküman analizi tekniği kullanılmıştır. İkincil veri kaynaklarından yararlanılarak toplanan veriler, içerik analizine tabi tutulmuş ve sokak çocuklarına yönelik politikalar; eğitim, sağlık, bakım ve barınma, korunma ve güvenlik ile sosyal hizmet başlıkları altında toplanarak analiz edilmiştir. Sonuçta sokak çocuklarına yönelik uygulanan bu politikaların korunma ve bakım alanlarında daha fazla sayıda olduğu tespit edilmiştir. Özellikle eğitimle ilgili politikaların sayısının çok az olduğu ve politikaların hemen hemen hepsinde yaptırım gücünün düşük olduğu çeşitli rapor ve kaynaklara bağlı olarak belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study; To analyze the social policies implemented or being implemented in Turkey regarding street children within the scope of the rights that children have. The main purpose is to determine how much of the social policies implemented in Turkey have content for street children and to determine the effectiveness of these policies and their deficiencies if any. In line with this main purpose, official documents including the Social Services Law No. 2828, Child Protection Law No. 5395, and the United Nations Child Rights Convention, which include the current legal regulations regarding street children, which is an important social problem all over the world and in our country, have been examined. Laws, statutes, regulations, etc., form the basis of social policies applied to street children. After examining the documents, they were evaluated in terms of their applicability for street children. To ensure a healthy social life, the evaluation of the policies towards street children in our country from various aspects and the examination of the level of implementation of these policies by the practitioners express the importance of the study. Depending on the purpose and importance of the study, the document analysis technique, one of the qualitative research techniques, was used. Data collected using secondary data sources were subjected to content analysis and policies towards street children; education, health, care and shelter, protection and security, and social services were analyzed under the headings. As a result, it has been determined that these policies applied for street children are more in the areas of protection and care. It has been determined based on various reports and sources that the number of policies related to education is very low and the enforcement power is low in almost all the policies.