Elazığ'ın kent jeomorfolojisi
City jeomorphology of Elazığ
Yazar: TURGAY ÖZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HALİL GÜNEK
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Doğu Anadolu bölgesi = Eastern Anatolia region ; Elazığ = Elazığ ; Jeomorfoloji = Geomorphology ; Jeomorfolojik özellikler = Geomorphological properties

Özet:
Elazığ Doğu Anadolu Bölgesi sınırları içinde 38º 43' - 38 º 36' enlem daireleri ile 39º 07' - 39º 19' boylam daireleri arasında yer alır. 
Yerleşme tarihi Harput ile başlayan Elazığ, kuruluş ve gelişiminde ekonomik ve idari kararların yanında jeomorfolojik ve hidrolojik özellikleri belirleyici olmuştur. Jeomorfolojik özellikler Elazığ kentinin yerleşim sınırını belirlerken aynı zamanda kente ait silüetin ortaya çıkmasını sağlamıştır. İçme suyu isale hatlarının olmadığı dönemlerde ise su kaynaklarına  coğrafi bağımlılık söz konusu olmuştur. 
Elazığ kenti, İçme suyu isale hatları ve Elektrik hatlarına kavuşması ile birlikte alansal olarak genişleme imkanı bulmuştur. Bu durum jeomorfolojik birimler üzerinde kent baskısının artmasına ve morfolojik değişimlerin yaşanmasına neden olmuştur. Ekonomik ve teknolojik ilerlemeler özellikle de kazı ve inşaat mühendisliği alanındaki gelişmeler morfolojik değişimlerin daha hızlı ve daha belirgin yaşanmasına neden olmuştur. Jeomorfolojik birimler üzerinde meydana gelen değişimler Elazığ'ın batısında daha belirgin yaşanmıştır. Bunun nedeni ise bu alanda arsa fiyatlarının yüksekliğine bağlı olarak topoğrafyanın yerleşmeye uygun olmadığı alanlardan daha fazla mekan kazanma isteği olmuştur.
Kent bir taraftan doğal morfolojinin değişmesine neden olurken diğer taraftan da kenti morfolojisini ve kendi doğasını oluşturmuştur. Bilim insanları tarafından kurgulanmış çevre, inşa edilmiş çevre, ikinci doğa adı verilen bu kentsel çevre bazen doğaya uyum sağlamış bazen de doğayı kendine dönüştürmüştür. Doğal çevrenin kentsel çevreye dönüşmesi ile birlikte iklim, hidroloji, bitki örtüsü ve toprak örtüsünün değişikliğe uğraması yer yer de bozulması ile sonuçlanmıştır. 


Anahtar kelimeler: Coğrafya, Elazığ, kent jeomorfolojisi, kent morfolojisi, ikinci doğa

Abstract:
ABSTRACT
Elazığ is located between 38º 43' - 38 º 36' latitudes and 38º 43' - 38 º 36' longitudes within the boundaries of Eastern Anatolian Region. 
During the foundation and development process of the Elazığ City that its first settlement history dated and represented by the Site of Harput, It has been influential  by the administrative and economical desicions as well as its geomorpholocial and hidrological based significative characteristics as well. At the same time when the geomorphological characteriscis were determining the border of the city, it has also caused emergence of the city's skyline. It is also important to mention that in the days when the infrastructure of access to the drinking water was not exist, the geographical dependancy to the water resources was a case. 
Elazığ city was also got the chance to develop, expanding on the area as it got the conveyance and power lines. In this case, the Urban pressure has increased on the area against the geomorphological units and it has led to some morphological changes too. Developments in both economic and technological progress, particularly in the field of excavations and civil engineering, led the morphological changes to occur in the area faster and evidently.
Changes on geomorphological units have been occured in the west of Elazığ more evidently. Based on high prices of fields wish to gain more spaces from the areas, in the places where the topography wasn't suitable for settlements
Urban morphology on the other hand, while the natural morphology led to the change from one side of the city and created his own nature. Scientists devised by the environment, the built environment, urban environment that name sometimes given second nature to adapt to nature sometimes also convert its nature. Climate together with the conversion of the natural environment of the urban environment, hydrology, vegetation is unchanged and has also resulted in deterioration of soil cover in places.


Key words: Geography, Elazığ city geomorphology, city morphology, second nature (the nature that city generated)