kadın tipi androgenetik alopesi olgularında trombositten zengin plazma(TZP) etkinliği
thrombocyte-rich plasma (PRP) efficacy in female androgenetic alopecia cases
Yazar: ALBORZ MOSHFEGHI
Danışman: DOÇ. DR. BENGÜ GERÇEKER TÜRK
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Dermatoloji = Dermatology

Özet:
Giriş: Kadın tipi androgenetik alopesi (AGA); genetik predispozisyonu olan
kadınlarda dihidrotestosteronun etkisiyle ortaya çıkan bir hastalıktır. Ön saç
çizgisinin korunduğu bu tabloda, frontal ve pariyetal bölgelerde terminal saçların
minyatürizasyonu ve ardından saç kaybı gerçekleşir. Tanısı öykü ve klinik bulgular
ile konmakta, laboratuar tetkikleri diğer alopesi tiplerinin ayırıcı tanısı açısından
fayda sağlamaktadır. Hastalığın tedavi seçenekleri oldukça kısıtlıdır. FDA tarafından
onaylı tek tedavisi; topikal minoksidil %2 solüsyondur. Trombositten Zengin Plazma
(TZP) uygulaması trombositlerin içerdiği yara iyileşme ve büyüme faktörlerini açığa
çıkararak bunların hastaya enjeksiyonu temeline dayanan bir tedavidir. Günümüzde
hem kadın hem de erkek tipi androgenetik alopesi olgularında uygulanmaktadır.
Literatürde bu konudaki araştırma sayısı sınırlıdır. Türk kadın tipi AGA olgularında
ise bu konuda araştırma bulunmamaktadır. Bu çalışmada kadın tipi androjenik
alopesi hastalığında TZP tedavisinin etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem ve Gereçler: Bu çalışmaya Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi
Hastalıklar Anabilim Dalı polikliniğe 2017 Haziran-2017 Ağustos tarihleri arasında
başvuran ve kadın tipi androgenetik alopesi tanısı alan premenapozal dönemdeki 20
ardışık hasta dahil edildi. Bu hastaların yaşı, hastalık süresi, daha önce kullandığı
tedaviler sorgulandı. Hastalık şiddeti Ludwig skalasına göre değerlendirildi. Her
hastaya uygulama öncesinde yapılacak işlemler sözel olarak anlatıldı ve ayrıntılı
bilgilendirilmiş gönüllü onam formu okutularak onayları alındı.
Her hasta için üç seans TZP üç hafta arayla napaj tekniği ile uygulandı.
Ayrıca tüm hastalarda tedavi öncesi, her seans sonrası ve üç seans tedavisi
tamamlanan olgularda ise birinci ve üçüncü ay kontrol fotoğrafları klinik ve
dermoskopik olarak çekildi. Fotoğrafların aynı bölgeden çekilebilmesi için her bireye
göre kalıp oluşturuldu. Her fotoğraflamada aynı bölge çekildi. Fotoğraflar ekranda
büyütülerek araştırmacı tarafından sayıldı.
Saç sayım yönteminde dermoskopik fotoğraflama ile fotoğraflar 10 kat
büyütüldü. Paint programı (Microsoft Windows 7, sürüm 6.1) ile %200 büyüterek
foliküller işaretlendi ve sayım yapıldı. Üç dermatolog tarafından eşit şartlarda
yapılan sayımlar karşılaştırıldı. Araştırmacılar arası hata payı %15 olarak hesaplandı.
Aynı araştırmacının farklı zamanlarda aynı fotoğraf üzerinden yaptığı sayımlardaki
hata payı ise %10 bulundu. Etkinlik değerlendirilirken %15' in üzerindeki tedavi 
IX
yanıtı anlamlı kabul edildi. Ayrıca tedavi öncesi toplam saç sayısı, üç seanslık
tedaviden sonraki birinci ve üçüncü aydaki toplam saç sayısı değişimi hesaplandı.
Elde edilen verilerin istatistiksel analizinde nonparametrik testler tercih edildi ve
Friedman ve Wilcoxon testler kullanıldı. P değerinin 0.05 den küçük olması
istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Prospektif kendi-kontrollü çalışmamızın Ege Üniversitesi Klinik
Araştırmalar Etik Kurul onayı (17-tıp-032) mevcuttur.
Bulgular: Klinik olarak androjenik alopesi tanısı alan 20 kadın hasta araştırmaya
dahil edildi. Hastaların ortalama yaşları 40.95±5.5 ortanca 42.5 olup, en küçük 28,
en büyük 47 yaşındaydı.
Hastaların muayenelerinde Ludwig sınıflanmasına göre 19'ü (%95) Ludwig
II ve bir hasta (%5) Ludwig tip III olarak değerlendirildi. Hastaların alopesi süreleri
ortalama 9.7±4.83 medyan 10 yıldı (4-20 yıl). Üç seanslık tedavinin bitiminden
sonraki birinci ayda yedi hastada (%35) tedavi yanıtı %15'in altında, 13 hastada
(%65) tedavi yanıtı %15'in üzerindeydi. Üçüncü ay kontrollerinde ise 3 hastada
(%15) %15'in altındaydı, 17 hastada (%85) %15'in üzerindeydi.
20 hastanın tedavi öncesi ortalama saç sayımı 135.20±30.6 olarak sayıldı,
mimimum 94 ve maksimum 213 saç sayım yapıldı. Üç seanslık tedavinin bitiminden
bir ay sonra ortalama 158.75±30.9 (minumum 121, maksimum 221 ); üç ay sonra
ise ortalama 167.20 ±32.4 sayıldı, (minimum 128 ve maksimum 234). Tedavi
öncesine göre üç seanslık tedavinin bitiminden sonraki birinci ay kontrol
fotoğraflarında ortalama saç sayısı artışı %18.68±12.55(min %1.37-max %50.00) ve
üçüncü ayda %24.98±12.89 (min %6.16-max %59.84) ve birinci aydan sonra
üçüncü ayda %5.41±3.96 (min %1.02-max %17.69) artış saptandı. Tedavi öncesine
göre istatistiksel olarak anlamlı idi (p<0.0001).
Tartışma ve Sonuç: TZP tedavisinin Türk kadın tipi AGA olgularında etkili bir
yöntem olduğu tesbit edilmiştir. Onaylı tedavilere yanıt vermeyen hastalarda
alternatif bir tedavi yöntemi olarak kullanılabilir.
Anahtar kelimeler: Trombositten zengin plazma, napaj, kadın tipi androgenetik
alopesi

Abstract:
Introduction: Female type androgenetic alopecia (AGA); is a disease caused by the
effects of dihydrotestosterone in women with genetic predisposition. The disease in
which the frontal hair line is preserved, proceeds by the miniaturization of the
terminal hairs on the frontal and parietal areas and the hair loss. The diagnosis is
established by the history and clinical features, where the laboratory tests are helpful
just for the differential diagnosis of the other alopecia types. The treatment choices
are limited. The only treatment which is approved by FDA is the topical minoxidil
2% solution. Platelet Rich Plasma (PRP) procedure bases the release of the endogen
wound healing and growth factors of the platelets and injection of them to the
patient. Recently, it has been used for male and female type AGA. However, the
number of research about this issue is limited. There is no study about this issue in
Turkish female type AGA patients. In this study, it was aimed to evaluate the
efficacy of PRP therapy in female type androgenic alopecia.
Methods and Materials: This study included 20 patients in the premenopausal
period who visited to the Ege University Medical Faculty Department of
Dermatology and Venereal Diseases, between June 2017 and August 2017 and
received a female type androgenetic alopecia diagnosis. The age of these patients,
the duration of the illness, and the treatments previously used were questioned. The
disease severity was evaluated according to Ludwig scale. Before the procedures to
be performed each patient were explained verbally and detailed informed consent
forms were read and approved.
For each patient, three sessions of PRP were performed with a three-week
micro needling technique. In addition, the first and third month control photographs
were taken clinically and dermoscopically in all patients before treatment, after each
session, and when three sessions of therapy were completed. In order for the
photographs to be taken from the same region, mold was created for each individual.
In each photograph, the same region was drawn; The photos were enlarged on the
screen and counted by the researcher.
With dermoscopic photography in the method of hair counting, the photos
were enlarged 10 times. With the Paint program (Microsoft Windows 7, version 6.1), 
XI
200% enlarged and the follicles were marked and counted. Counts made by three
dermatologists on equal terms were compared. The interobserver variability was
calculated as 15%. The intraobserver variability was 10%. When the efficacy was
assessed, treatment response above 15% was considered significant. In addition, the
total number of hair before treatment and the total number of hair changes in the first
and third months after three sessions of treatment were also calculated. In the
statistical analysis of the obtained data, nonparametric tests were preferred and
Friedman and Wilcoxon tests were used. p value of smaller than 0.05 was considered
statistically significant.
Our prospective self-controlled study is approved by Ege University Clinical
Research Ethics Committee (17-medicine-032).
Results: Twenty female patients who were clinically diagnosed with androgenic
alopecia were included in the study. The mean age of the patients was 40.95 ± 5.5
median 42.5, the youngest 28 and the oldest 47.
According to Ludwig classification, 19 patients (95%) were evaluated as
Ludwig II and 1 patient (5%) as Ludwig type III in the examinations of the patients.
Patients mean alopecia duration was 9.7 ± 4.83 median 10 years (4-20 years).
Treatment response in seven patients (35%) was below 15% in the first month and
response in 13 patients (65%) was above 15%. At the third month of follow-up, 3
patients (15%) were below 15%, and 17 patients (85%) were over 15%.
The average hair count of the 20 patients before treatment was 135.20 ± 30.6,
mimimum of 94 and maximum of 213 hair counts. After one month after the end of
three sessions of treatment, the mean was 158.75 ± 30.9 (min 121, max 221); After
three months, the mean was 167.20 ± 32.4 (minimum 128 and maximum 234).
According to the preoperative treatment, the increase in the average number of hair
in the first month was 18.68 ± 12.55% (1.37% max. 50.00%) and for the third
month was 24.98 ± 12.89% (6.16% max. 59.84%). Between the first month and the
third treatment an increase of 5.41 ± 3.96% (min 1.02% -max 17.69%) was
observed. The treatment was statistically significant (p <0.0001).
XII
Discussion and Conclusion: It has been determined that treatment of PRP is an
effective method. It can be used as an alternative treatment method in patients who
do not respond to approved treatments.
Keywords: Platelet Rich Plasma, female type androgenetic alopecia, needling