Türkiye'de sakatların çalışma hayatındaki sorunları
Handicaps problems with their job's life in Turkey
Yazar: MENEKŞE ŞAHİN
Danışman: Y.DOÇ.DR. AYŞE COŞKUNER
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Engelli kişiler = Disabled persons ; Sosyal güvenlik = Social security ; İstihdam = Employment ; İş hayatı = Work life

Özet:
172 ÖZET Trafik ve İş kazaları, hastalıklar, savaşlar, depremler veya doğuştan meydana gelen çeşitli faktörlere bağlı olarak çeşitli sakatlıklar ortaya çıkmıştır. Sakatlığın tamamen önlenmesinin mümkün olmayışı nedeniyle toplumda her zaman var olabilecek sakatların normal bir hayat sürmelerini sağlayacak düzenlemelere ve çalışmalara her zaman ihtiyaç duyulmaktadır. Diğer ülkelerde olduğu gibi ülkemizde de sakatlar bir çok sorunlarla karşılaşmaktadır. Bu sorunların en önemlisi istihdam sorunudur. Çünkü başka insanlara yük olmadan geçinmelerini sağlayabilecek, bir gelire sahip olmaları, kendilerine güven duymaları; üreten ürettikleri ile topluma katkı sağlayan bireyler olarak toplumca kabul edilmeleri ve toplumun sakata karşı değer yargılarının değişmesi sakatların işe yerleştirilmesi ile mümkündür. Ülkemizin en büyük sorunu olan işsizlik, sakatları içinde bulundukları koşullar nedeni ile daha büyük ölçüde etkilemektedir. Ülkemizde ki yasal çerçeve sakat kişilerin gerek kamu gerekse özel sektörde belirli oranda sakat kontenjanından yararlanmaları konusunda çeşitli hükümler getirerek sakatların istihdama katılmalarını sağlamayı amaçlamıştır. Yapılan araştırma bir inceleme araştırmasıdır. Amaç, sakatların istihdamları ile ilgili sorunları belirlemek ve bazı öneriler getirmektir. Bunun için öncelikle konu ile ilgili mevzuat ve yazılı kaynaklar incelenmiştir. Uygulamaya dönük sorunların tespiti için bir anket çalışması yapılmıştır.173 Araştırmanın ilk bölümünde sakatlık kavramı üzerinde durularak; ilgili yasa ve kuruluşlar açısından tanımı yapılmıştır. Ayrıca sakatlık türleri ve nedenleri açıklanmıştır. Daha sonraki bölümde, sakatların çalışma hayatına ilişkin sorunlarını belirlemeye yönelik olarak; sakatların istihdam edilme nedenleri, istihdam şekilleri, istihdamlarındaki yasal durum, karşılaşılan problemler, gelişmiş diğer bazı ülkelerdeki uygulamalar ile sosyal güvenlik ve mesleki rehabilitasyonları hakkında bilgi verilmiştir. Üçüncü bölümde, saha araştırmasının nasıl yapıldığı, araştırmanın evreni ve veri toplama tekniği açıklanmıştır. Bu bölümde ayrıca araştırma bulguları maddeler halinde sıralanmış, çeşitli tablolar düzenlenerek yorumlanmıştır. Son bölümde, araştırma bulguları ve ortaya çıkan sorunların genel değerlendirmesi yapılarak, çeşitli çözüm önerileri getirilmiştir.

Abstract:
174 SUMMARY Several injuries have accured because of the traffic and work accident, wars, earthquake and the ones from the birth. As it not possible to eradicate these absolutely, we need some regulations and studies for the handicapped to be able to lead a normal life. As in some countries, the handicapped have also been facing with lots of problems, in our country. One of the striking problems in emloyment, because they need a job to stand on their own feet, to have self-confidence in themselves, to be accept as people producing and contributing in some ways to the society. It is also possible to change the negative attitudes toward, them. Unemployment plays an important role for the handicapped because of the canditions which they are in the some of the laws have also enable them to be employed not only in the public sectors bu also in private sectors. The study carried out here is a research activity. Its aim to determine the problem, they face with and put forward some suggestions. Some laws and the written sources have been examined to reach our target. A questionnaire has skillfully done about these problems in the framework of the practice. In the first part of the research, the term handicapped has been defined in terms of the institutions and the related laws. The types of some injuries and its causes have also been clarified. In the second section, some crucial information has been given about the reasons and the forms of their employment, the175 legal condition, some practices in the developed countries and the social security and vocational needs. In the third one, it has been stated how this field research and the technique of the data have been carried out. And also, the findings related with it has been put in order and commend on usings some charts. In the last part, some solution have been put forward in thelight of the research findings and the general assesment of the obvious problems.