Sosyal refah devleti anlayışı çerçevesinde geçmişten günümüze Türkiye'de kamu iktisadi teşebbüslerinin rolleri
The roles of state-owned enterprises in Turkey from past to present within the framework of the social welfare state understanding
Yazar: EMRAH ÖZKAN
Danışman: DOÇ. DR. ERDOĞAN TEYYARE
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Ekonomik refah = Economic welfare ; Kamu iktisadi teşebbüsleri =   ; Sosyal refah = Social welfare

Özet:
Sosyal refah devleti anlayışı, ortaya ilk çıktığı andan beri, toplumlardaki eksikliklerin giderilmesi ve toplum içindeki eşitliğin sağlanması gibi amaçlarla meydana gelmiş bir olgudur. Devletlerin bu anlayış kapsamında yapmış olduğu harcamalar, sosyal refah harcamalarıdır. Bu harcamalarda devlet, özellikle ekonomik açıdan, piyasaya müdahalelerde bulunarak toplum içerisindeki ekonomik ve sosyal açıdan eşitsizlikleri gidermeyi hedefler. Kamu sektörü, tarih boyunca birçok ülkede, kalkınma açısından önemli bir role sahip olmuştur. Osmanlı İmparatorluğu'ndan günümüze kadar, bu kalkınmanın sağlanması için Kamu İktisadi Teşebbüsleri (KİT) ön plana çıkmaktadır. 15. yüzyılda Osmanlı döneminde serüvenine başlamış olan KİT'ler, toplumun ve ülkenin ihtiyaçlarına göre şekillenmiş olup günümüzdeki şekline bürünmüştür. İlgili süreçte KİT'lerin, günümüzdeki haline gelirken, birçok farklı görev ve role büründüğünü söyleyebiliriz. Çalışmada, KİT'lerin sosyal refah göstergeleri içerisindeki payı gibi temel veriler esas alınarak, 1970-2022 yılları arasındaki değişimi, tablo ve grafiklerle incelenmiştir.
KİT'lerin; stratejik alanlarda etkin bir şekilde kullanıldığında, düzenli bir şekilde denetlendiğinde ve kaynak israfında bulunulmadığı takdirde ülke ekonomisi açısından faydalı kurumlar olabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The concept of social welfare state is a phenomenon that has emerged with the aim of eliminating the deficiencies in societies and ensuring equality within the society since its first emergence. The expenditures made by states within the scope of this understanding are social welfare expenditures. In these expenditures, the state aims to eliminate the deficiencies in the country by establishing new enterprises, especially in economic terms. The public sector has played an important role in development in many countries throughout history. From the Ottoman Empire to the present day, State Owned Enterprises have attracted attention to ensure this development. Starting in the 15th century during the Ottoman period, SOE's have been shaped according to the needs of the society and the country and have taken their current form. In the relevant process, we can say that SOE's have taken on many different tasks and roles while becoming what they are today. In the study, basic data such as the share of SOEs in social welfare indicators were taken as basis and the changes between 1970-2022 were examined in tables and graphs.
It has been concluded that SOEs can be beneficial institutions for the country's economy if they are used effectively in strategic areas, regularly inspected and resources are not wasted.