Bilişim teknolojileri ve yazılım dersinde ayrılıp-birleşme tekniğinin başarıya, tutuma ve kalıcılığa etkisi
Effect of jigsaw i technique on success, attitude and permanentity in information technologies and software course
Yazar: GÜLDEN MEDİHA YEŞİLTEPE
Danışman: PROF. DR. HARUN ŞAHİN
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Hızla değişen bilgi çağına uyum sağlaması beklenen eğitim sistemleri, toplumun ihtiyaç duyduğu bilgiyi kullanabilen, üretebilen, öğrenen bireyler yetiştirme yükümlülüğü taşımaktadır. Teknoloji alanındaki gelişmeler sadece eğitim sistemlerini değiştirmekle kalmamış, öğrenme-öğretme sürecindeki tüm unsurları da etkilemiştir. Bu doğrultuda önemli adımlar atan MEB, sadece öğretim programlarını güncellemekle kalmamış, uygulama sürecinde yaşanabilecek aksaklıklara yönelik önlemler de almıştır. Özellikle bilişim teknolojileri ve yazılım dersi gibi uygulama ağırlıklı alanlarda teknik alt yapı ve yazılım gibi eksikliklerin bulunduğu durumlarda tüm öğrencilerin hedeflenen kazanımlara ulaşmasını sağlayarak aktif, bilgiyi üretebilen, ürettiği bilgiyi kullanabilen, yaşam boyu öğrenme
becerisine sahip bireylerin yetiştirilmesi amacıyla öğretim programında yapılandırmacı yaklaşımı esas alan yöntem ve tekniklerin kullanılmasını önermektedir.
Bu araştırmanın amacı, ortaokul 6. Sınıf Bilişim Teknolojileri ve Yazılım dersi uygulamalarının öğretiminde, ayrılıp-birleşme tekniğinin (jigsaw I) öğrencilerin akademik başarılarına, derse yönelik tutumlarına ve öğrenmelerinin kalıcılığına etkisini belirlemektir. Özellikle teknik altyapı, donanım ve yazılım eksikliği bulunan okullar ile bilişim teknolojileri sınıfı olmayan okullarda kullanılan bu tekniğin öğrencilerin öğretim sürecine aktif katılımının sağlanarak öğretim programında kazandırılması hedeflenen kazanımlara ulaşılmasına yardımcı olacağı düşünülmektedir.
Araştırma hem nicel hem de nitel araştırma yöntemlerinin bir arada kullanıldığı karma araştırma yöntemi ile tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2021-2022 eğitim-öğretim yılında, Antalya ili Muratpaşa ilçesinde bulunan bir devlet ortaokulunun 6. sınıfında öğrenim görmekte olan toplam 50 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın birinci aşaması, nicel araştırma yöntemlerinden ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel araştırma deseni kullanılarak tasarlanmıştır. Dersler kontrol grubunda anlatım yöntemine, deney grubunda ise ayrılıp-birleşme (jigsaw I) tekniğine uygun etkinliklerle işlenmiştir. Nicel verilerin toplanması amacıyla "Bilişim Teknolojileri ve Yazılım Dersine Yönelik Tutum Ölçeği (BTYTÖ)" ile ön test, son test ve kalıcılık testi için "Bilişim
Teknolojileri ve Yazılım Dersi Çoklu Ortam Uygulamaları Başarı Testi (ÇOUBT)" kullanılmıştır. Nitel verilerin toplanması amacıyla gözlem formu, öz değerlendirme formu, akran değerlendirme formu, öğrenci günlükleri ve odak grup görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen nicel veriler tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplar t-testi, bağımsız gruplar t-testi, mann-whitney u testi ve wilcoxon işaretli sıralar testi kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın nitel bulguları ise içerik analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda deney ve kontrol gruplarına ön test olarak uygulanan BTYTÖ ve ÇOUBT verileri incelendiğinde deney ve kontrol gruplarının ön test verileri arasında istatistiki olarak anlamlı bir farklılık bulunmadığı tespit edilmiştir. Deney ve kontrol gruplarında belirtilen yöntem ve teknikler uygulandıktan sonra, gruplar arasındaki farkın belirlenmesi için uygulanan son test ve kalıcılık testi verilerinden elde edilen bulgulara göre; deney grubu öğrencilerinin akademik başarı ve kalıcılık son test puanlarında deney grubu lehine anlamlı farklılık bulunurken, deney grubu öğrencilerinin bilişim teknolojileri ve yazılım dersine yönelik tutum son test puanlarının artmasına rağmen deney ve kontrol grubu tutum son test puanları arasında anlamlı bir farklılık bulunmadığı tespit edilmiştir. Araştırmanın ikinci basamağında elde edilen nitel bulgular araştırmanın nicel bulgularını desteklemektedir. Öğrenciler ayrılıp-birleşme tekniği ve uygulama süreci hakkında olumlu görüşler bildirmişlerdir.

Abstract:
Education systems, which are expected to adapt to the rapidly changing information age, have the obligation to raise individuals who can use, produce and learn the information that society needs. Advances in technology have not only changed education systems, but have also affected all elements in the learning-teaching process. Taking important steps in this direction, the Ministry of National Education not only updated the curricula, but also took precautions against possible problems in the implementation process. In cases where there are deficiencies such as technical infrastructure and software, especially in application-oriented areas such as information technologies and software courses, all students can reach the targeted gains, using methods and methods based on the constructivist approach in the curriculum in order to raise individuals who are active, able to produce information, use the information they produce, and have lifelong learning skills. recommends the use of these techniques. The aim of this research is to determine the effect of jigsaw I technique on students' academic achievement, attitudes towards the course and the permanence of their learning in the teaching of secondary school 6th grade Information Technologies and Software course applications. It is thought that this technique, which is used especially in schools with a lack of technical infrastructure, hardware and software, and in schools that do not have an information technology class, will help students achieve the targeted gains in the curriculum by ensuring active participation in the teaching process. The research was designed with a mixed research method in which both quantitative and qualitative research methods were used together. The study group of the research consists of a total of 50 students studying in the 6th grade of a public secondary school in the Muratpaşa district of Antalya province in the 2021-2022 academic year.
The first phase of the research was designed using a quasi-experimental research design with a pretest-posttest control group, one of the quantitative research methods. The lessons were taught with activities suitable for the lecture method in the control group and the jigsaw I technique in the experimental group. In order to collect quantitative data, "Attitude Scale Towards Information 
Technologies and Software Lesson" was used, and "Information Technologies and Software Class Multimedia Applications Achievement Test" was used for pretest, posttest and retention test. Observation form, self-evaluation form, peer assessment form, student diaries and focus group interview form were used to collect qualitative data. Quantitative data obtained from the study were analyzed using descriptive statistics, independent groups t-test, independent groups t-test, mann-whitney u test and wilcoxon signedrank test. The qualitative findings of the research were analyzed using the content analysis method. As a result of the analyses, when the BTYT and MPI data applied to the experimental and control groups as a pre-test were examined, it was determined that there was no statistically significant difference between the pre-test data of the experimental and control groups. After applying the techniques specified in the experimental and control groups, according to the findings obtained from the posttest and retention test data applied to determine the difference between the groups; While there was a significant difference in favor of the experimental group
in the academic achievement and permanence posttest scores of the experimental group students, it was determined that there was no significant difference between the experimental and control group's attitude posttest scores, despite the increase in the experimental group students' posttest scores on information technologies and software course. The qualitative findings obtained in the second step of the study support the quantitative findings of the study. The students expressed positive opinions about the Jigsaw I technique and the application process.