Yemen hukuk sisteminde yap işlet devret sözleşmeleri ve uygulamaları
Build operate transfer agreements and applications in the legal system of Yemen
Yazar: YAAQOB BA YASHOT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİKŞAH ÇIRAKOĞLU
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Çalışmamızda Yemen Hukuk Sisteminde Yap İşlet Devret (YİD) sözleşmeleri ve uygulamaları incelenmiştir. YİD sözleşmesi, devlet altyapı projelerinin finansmanında kamu ve özel sektör arasındaki ortaklık biçimlerinden biri olarak kabul edilir. Devletin bütçesini mali yüklerle aşırı yormadan vatandaşların kamu hizmetleri açısından temel ihtiyaçlarını karşılamalarına yardımcı olur. YİD sözleşmelerinde proje şirketi, projeyi inşa eder ve belirli bir süre boyunca yönetir. Bu süre zarfında harcamalarını geri alır, kar elde eder ve ardından projenin mülkiyeti devlete iade edilir.
Çalışmamız, YİD sözleşmesi kavramını doktrin ve alanında uzman uluslararası kuruluşlar nezdinde ele almış; bu sözleşmenin hukuki niteliğinin tanımlanması ve analizi konusundaki farklı içtihadi görüşlere açıklık getirmiştir. Çalışmamız, YİD sözleşmeleri ile ilgili yasal metinleri inceleyerek Yemen mevzuatına odaklanmış; böylece sözleşmenin taraflarını ve her birinin hak ve yükümlülüklerini ortaya koymuştur. Ayrıca YİD sözleşmesinin nasıl sona erdiği ve uyuşmazlıkların adli olan ve olmayan çözüm yolları da anlatılmıştır.
Çalışmamızın ulaştığı neticelerden en önemlisi; özellikle bütçeleri büyük projeler ve devasa kamu hizmetleri oluşturmaya yetmeyen gelişmekte olan ülkelerde; bu sözleşmelerin, ekonomik kalkınma sürecinde oynadıkları rol açısından büyük önem taşımasıdır. Araştırmamızda ekonomik kalkınmadaki büyük önemleri nedeniyle bu sözleşmeleri düzenleyen yasaların çıkarılmasının hızlandırılması, bu sözleşmelerin takibi ve her aşamada uygulanmasının denetlenmesi görevini üstlenecek bir organ bulunması ihtiyacı, Yemen'de bir idari yargı kurulmasının ve bu sözleşmelerden doğan anlaşmazlıkları inceleme yetkisinin verilmesinin önemi gibi mevzularda birtakım önerilerde bulunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Yap-İşlet-Devret, İdari sözleşme, İmtiyaz, Kamu Özel İşbirliği, Kamu Hizmeti.

Abstract:
In our study, the legal regulation of build-operate-transfer agreements and their applications in Yemen were examined. The build-operate-transfer (BOT) contract is considered one of the forms of partnership between the public and private sectors in financing government infrastructure projects. It helps citizens to meet their basic needs in terms of public services without overburdening the state's budget with financial burdens. In BOT contracts, the project company builds the project and manages it for a certain period of time. During this time, he gets his expenses back, makes a profit, and then the ownership of the project is returned to the government.
In our study, the concept of BOT contract has been handled by lawyers and international organizations specialized in their fields; It has clarified the different jurisprudence views on the definition and analysis of the legal nature of this contract, trying to balance each other in order to reach an appropriate legal adaptation, and determining the legal nature of the contract. Our study focused on Yemeni legislation by examining the legal texts related to BOT contracts; thus, it has revealed the parties of the contract and the rights and obligations of each. In addition, since the BOT contract is a temporary contract, how it ends and the legal and non-judicial solutions to disputes are also explained.
The most important of the results of our study; especially in developing countries whose budgets are not enough to build large projects and huge public services; These conventions are of great importance in terms of the role they play in the economic development process. In our research, some suggestions were made on issues such as the need to speed up the enactment of laws regulating these agreements due to their great importance in economic development, the need to find a body that will undertake the task of monitoring these agreements and supervising their implementation at every stage, the importance of establishing an administrative judiciary in Yemen and giving the authority to examine the disputes arising from these agreements.

Keywords: Built-Operate-Transfer, Administrative contract, Concessio, Public Private Sector Cooperation, Social Service.