Savunma sektöründe tedarikçi performansı değerlendirmesi
Supplier performance analysis in the defense sector
Yazar: EBRU GEÇER
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN ERSÖZ
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Askeri savunma = Military defense ; Bulanık TOPSIS = Fuzzy TOPSIS ; Bulanık analitik hiyerarşi süreci = Fuzzy analytical hierachy process ; Tedarikçi seçim = Supplier selection ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Tedarikçi seçimi ve performansı, ülke güvenliği için kritik öneme sahip olan savunma sanayi sektöründe, işletmelerin devamlılığı, milli savunmanın acil ihtiyaçlarında tedarik zincirinin sekteye uğramaması, üretimin sürdürebilirliği, şirketlerin verimliliği ve ülkelerin savunması için önemlidir. Bu sebeple, savunma sektöründeki firmaların kesintisiz işleyen bir tedarik zinciri oluşturması ve tedarikçilerin performans değerlendirmelerinin yapılması oldukça önemlidir. Tedarikçi performanslarını değerlendirip alternatiflere yönelmek şirketler için elzem olduğu kadar ülkelerin başka ülkelere olan bağımlılığını azaltmak için de önemlidir.
Bu çalışmada, savunma sanayi sektöründe faaliyet gösteren bir şirketin tedarikçi performans değerlendirme problemi ele alınmıştır. Uzman karar vericiler tarafından anket yöntemi ile değerlendirilen ikili karşılaştırma matrisleri çalışmanın ilk kısmında üçgensel bulanık sayılara dönüştürülmüştür. Bu üçgensel bulanık sayılara durulaştırma işlemleri yapılarak tutarlılık oranları hesaplanmıştır. Yapılan değerlendirmeler birbirleriyle tutarlı olduğu için Bulanık Analitik Hiyerarşi Prosesi (BAHP) yöntemiyle tedarikçi ağırlıkları belirlenmiştir. 
Çalışmanın ikinci bölümünde ise karar vericiler tarafından tedarikçi bazında yapılan ana kriter değerlendirmeleri yamuk bulanık sayılara dönüştürülerek BAHP yönteminde hesaplanan ana kriter ağırlık değerleri ile entegre edilmiş ve Bulanık TOPSIS (BTOPSIS) yöntemiyle en etkin tedarikçi sıralaması yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda iki yöntemden elde edilen uygulama sonuçları değerlendirilmiştir.

Abstract:
Supplier selection and performance in defense sector that is critical for the security of countries are significant for the continuity of companies, not being interrupted of supply chain for the urgent needs of national defense, sustainability of production, efficiency of the companies and defense of the countries. For this reason, it has become important to establish the correct formula for supply chain of manufacturers operating in the defense sector, to develop good relations with suppliers and to measure the performance efficiency of suppliers. Evaluation of supplier performances and choosing the alternative are not only essential for companies, but also for reducing the dependence of countries on other countries.
The problem of supplier performance evaluation of a company operating in the defense industry has been discussed in this study. Paired comparison matrices evaluated by the survey method by expert decision makers were transformed into triangular fuzzy numbers in the first part of the study. These triangular fuzzy numbers were rinsed and consistency rates were calculated. Since the evaluations made are consistent with each other, supplier weights were determined using the Fuzzy Analytical Hierarchy Process Method (BAHP) method. 
In the second part of the study, the main criteria evaluations made by decision makers on supplier basis were transformed into trapezoid fuzzy numbers and integrated with the weight values calculated in the BAHP method, and the most efficient supplier ranking was made with the Fuzzy TOPSIS (BTOPSIS) method. Lastly, the application results obtained from these two methods were evaluated.