Spinal anestezi uygulanan hastalarda preoperatif oral karbonhidrat solüsyonu kullanımının perioperatif hemodinamik değişiklikler üzerine etkileri
The effects of using preoperative oral carbohydrate solution on perioperative hemodynamic changes in patients under spinal anesthesia
Yazar: SERAP ÜNLÜ
Danışman: PROF. DR. AZİZE BEŞTAŞ
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi-spinal = Anesthesia-spinal ; Hemodinamikler = Hemodynamics ; Kalp hızı = Heart rate ; Kan basıncı = Blood pressure ; Kan basıncı ölçülmesi = Blood pressure determination ; Karbonhidratlar = Carbohydrates ; Preoperatif dönem = Preoperative period

Özet:
ÖZET
Bu çalışmada, spinal anestezi altında cerrahi operasyon planlanan hastalarda preoperatif açlık döneminde oral karbonhidrat solüsyonu kullanımının perioperatif hemodinamik değişiklikler üzerine etkilerini araştırmayı amaçladık.
Spinal anestezi altında elektif alt batın veya alt ekstremite operasyonu planlanan, ASA I-II, her iki cinsiyetten ve 20-60 yaş arası hastalar çalışmaya alındılar. Hastalar rastgele karbonhidrat (Grup KH), ringer laktat (Grup RL) veya kontrol (Grup K) olmak üzere üç gruptan birine atandılar. Grup KH'deki hastalara gece yarısı ve anestezi uygulamasından yaklaşık 2-3 saat önce 400 ml olmak üzere toplam 800 ml oral karbonhidrat solüsyonu; Grup RL'deki hastalara gece yarısından itibaren spinal anestezi uygulanıncaya kadar i.v 100 ml/sa RL solüsyonu verildi. Grup K'deki hastalara ise geleneksel açlık protokolü uygulandı. Tüm hastaların non-invaziv sistolik ve diyastolik arteriyel kan basıncı (SKB, DKB) kalp atım hızı (KAH), periferik oksijen satürasyonu (SpO2), elektrokardiografi monitörizasyonu yapıldı. Anestezi uygulamasından önce 10 mL/kg RL solüsyonu i.v. 20-30 dk içerisinde verildi. Spinal anestezi 24 G "Quincke" spinal iğne ile L3-L4 aralığından subaraknoid aralığa 2.5 ml (12.5 mg) %0.5'lik izobarik bupivakain verilerek sağlandı. Hemodinamik değişkenler anestezi uygulamasından önce, lokal anestezik verildikten sonra ilk 30 dk süresince 5 dk arayla, daha sonra da cerrahi operasyon sonlanıncaya kadar 10 dk arayla; girişim bitiminde, postoperatif derlenme odasında 15 dk arayla kaydedildiler. Daha sonra hastalar olası komplikasyonlar açısından postoperatif 24 sa yattıkları klinikte izlendiler ve bu süreç sonunda hastaların memnuniyeti değerlendirildi.
Hastaların demografik özellikleri ve aldıkları toplam sıvı miktarları açısından gruplar arasında anlamlı bir fark yoktu. Kalp atım hızlarında, üç grupta da spinal anestezi uygulandıktan yaklaşık 10 dk sonra başlayan ve spinal anestezi uygulanmadan önceki bazal değerlere göre istatistiksel olarak anlamlı düşüşler oldu, ancak bu düşüşler klinik olarak anlamlı değildi. Kalp atım hızı değerleri Grup RL ve Grup K'da operasyon boyunca bazal değerin altında seyrederken, Grup KH'de perioperatif 70. dk'dan sonra bazal değerinde üstünde olacak şekilde arttı. Sistolik ve diyastolik kan basınçlarında, üç grupta da spinal anestezi uygulandıktan yaklaşık 10-20 dk sonra başlayan ve spinal anestezi uygulanmadan önceki bazal değerlere göre istatistiksel olarak anlamlı düşüşler oldu, ancak bu düşüşler klinik olarak anlamlı değildi. Grup K'daki sistolik ve diyastolik kan basınçlarındaki bu düşüşler, Grup KH ve Grup RL'deki düşüşlerden daha belirgin ve uzun süreliydi.
Hastalarda komplikasyon olarak baş ağrısı, idrar retansiyonu ve bulantı ve/veya kusmaya rastladık. Ancak bu komplikasyonların görülme oranı açısından üç grup arasında da anlamlı bir fark yoktu.  Hastalar kendilerine uygulanan anestezi yönteminden benzer derecede memnun olduklarını dile getirdiler.
Sonuç olarak; rejyonel anestezi planlanan hastalarda preoperatif verilen oral karbonhidrat solüsyonu spinal anestezi sonucu gelişen hemodinamik değişiklikleri intavenöz uygulanan ringer laktat solüsyonu ile benzer oranlarda değiştirmekte ve benzer hasta memnuniyetine neden olmaktadır. Preoperatif karbonhidrat solüsyonlarının ayrıca anksiyete, açlık hissi, bulantı ve/veya kusma sıklığı ve insülin direncini azaltıcı, hasta konforunu arttırıcı etkileri göz önüne alındığında spinal anestezi sonucu gelişen hemodinamik değişiklikleri önlemede ringer laktata iyi bir alternatif olabileceği kanısına varıldı.  
Anahtar Kelimeler: Spinal anestezi, oral karbonhidrat solüsyonu, kan basıncı, kalp atım hızı.

Abstract:
ABSTRACT
THE EFFECTS OF USING PREOPERATIVE ORAL CARBOHYDRATE SOLUTION ON PERIOPERATIVE HEMODYNAMIC CHANGES IN PATIENTS UNDER SPINAL ANESTHESIA
The aim of the present study was to explore the effects of an oral carbohydrate solution given during preoperative fasting on perioperative hemodynamic changes in a group of patients undergoing surgery with spinal anesthesia.
Male or female patients between 20 and 60 years of age with an ASA status of I or II undergoing elective lower abdominal or lower extremity surgery with spinal anesthesia were included in this study.  Patients were randomly assigned into one of the three study groups, i.e. the carbohydrate (Group KH), lactater Ringer's (Group RL), or control (Group K) group. Patients in Group KH received a total of 800 ml of oral carbohydrate solution in two equal divided doses one given at 12.00 p.m. the night before surgery and one approximately 2 to 3 hours prior to anesthesia, while patients in Group RL received i.v. RL at an infusion rate of 100 ml/hour from 12.00 am prior to surgery until spinal anesthesia was given.  The traditional fasting protocol was given in patients in Group K. Non-invasive systolic and diastolic arterial blood pressure (SBP, DBP), heart rate (HR), peripheral oxygen saturation (SpO2), and electrocardiography monitorization were performed in all patients. Prior to anesthesia, RL 10 ml/kg was administered intravenously in 20 to 30 minutes. Spinal anesthesia was accomplished using a 24 G "Quincke" spinal needle with 0.5% isobaric bupivacaine 2.5 ml (12.5 mg) injected into the subarachnoid space at L3-L4 level. Hemodynamic parameters were recorded prior to anesthesia, with 5 minute intervals in the first 30 minutes following the administration of local anesthetic, followed by 10 minute intervals until the termination of the surgery, and with 15 minute intervals during the postoperative recovery period.  Then, patients were monitored for 24 hours in their surgical ward for the occurrence of possible complications, after which the patient satisfaction was assessed. 
There was no significant difference in demographic features and total fluid intake between the groups. In all three groups, heart rates decreased significantly 10 minutes after spinal anesthesia, compared to the basal values before spinal anesthesia; however, these changes were not clinically significant. In Group RL and Group K, perioperative heart rates were lower compared to the basal values; however, in Group KH, hear rates exceeded the basal values after perioperative 70th minute. In all three groups, systolic and diastolic blood pressures decreased significantly 10-20 minutes after the spinal anesthesia compared to the basal values before spinal anesthesia; however, these changes were not clinically significant. Systolic and diastolic blood pressure decreases in Group K were more significant and long term compared to Group KH and Group RL.
             We observed certain complications including headache, urinary retention and nausea and/or vomitting. However, there was no significant difference in the incidence of these complications between three groups. Patients expressed similar degree of satisfaction concerning the anesthesia method used in their case.
In conclusion, preoperative oral carbohydrate solution given prior to regional anesthesia resulted in similar hemodynamic changes associated with spinal anesthesia as compared to intravenous administration of lactated Ringer's solution, with similar levels of patient satisfaction.  Considering other additional beneficial effects of preoperative carbohydrate solutions such as reduced anxiety, hunger, nausea and/or vomiting, and insulin resistance, and improved patient comfort, these solutions seem to represent a viable alternative to lactated Ringer's solution for the prevention of adverse hemodynamic changes associated with spinal anesthesia.  
Keywords: Spinal anesthesia, oral carbohydrate solution, blood pressure, heart rate.