hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Klâsik Türk edebiyatı mesnevilerinde bir sağaltım olarak ibadetler (XV.yüzyıla kadar)
Prayers as a treatment in masnavis in classical Turkish literature (until XVth century)
Yazar: AYŞE KÜBRA BİLGİN
Danışman: DOÇ. DR. DURSUN ALİ TÖKEL
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 15. yüzyıl = 15. century ; Klasik Türk edebiyatı = Classical Turkish literature ; Mesnevi = Mathnawi ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; İbadet = Worship

Özet:
Bu çalışmada, Klasik Türk Edebiyatında XV. Yüzyıla kadar Anadolu sahasında yazılan mesnevilerden yola çıkılarak, Klasik Türk edebiyatının gündelik hayatla ilgili geniş yelpazeli konularından biri olan ibadetlerin; söz konusu metinlerde sağaltıcı özellikleriyle birlikte nasıl yer aldığı incelenmiştir.
İbadetler,  gündelik hayattaki hâkim rolüne paralel olarak Klasik Türk Edebiyatında da nüfuzlu bir yer edinmiştir. İbadetlerin insanın hayatındaki merkezî konumunun; insana ruhsal ve fiziksel olarak etki ettiği  tespit edilmiştir. Bu birikimin merkeze alınmasıyla yapılan tezde Klasik Türk Edebiyatında Anadolu sahasında XV. Yüzyıla kadar yazılmış olan mesnevilerle birlikte, gerekli görüldüğü ölçüde nesir eserlerde de yer alan ibadetlere dair dikkatler irdelenmiştir. Bu metinler içerisinden ise, İslam'ın beş rüknünü oluşturan abdest ve namaz, zekât, oruç, hac ibadetlerinin sağaltım özelliği hakkında bilgi verilenler seçilmiştir.
 Klasik Türk Edebiyatı sahasındaki metinlerin takip edilmesiyle dinî fikir altyapısının edebiyatın mecrasına nasıl yansıdığı incelenmiştir. Metinler özelinde ibadetlerin  fiziksel ve ruhsal sağaltımlarının şairlerin ve nasirlerin gözünde nasıl aktarıldığı ortaya konulmuştur.

Abstract:
In this study, starting off  the texts from masnavis written in the 15th century in the area of Anatolia, how the prayers , one of the wide range of the subjects of Classical Turkish Literature, took part in those texts with their curative qualifications has been examined.
Prayers, in accordance with its dominant role in daily life, have gained ground strongly in Classical Turkish Literature. It is confirmed that the central place of prayers in human life has psychological and physical effects on humans. In this thesis which is centralized around these findings and knowledge, with masnavis written up to the 15th century in the area of Anatolia in Classical Turkish Literature, the comments about prayers on prose works have also been examined as much as it is necessary.  From these texts, the ones which give information about the qualification of treatment of the five elements of Islam that are ablution, salat, hajj, fasting and zakat, have been chosen. 
By following the texts in the area of Classical Turkish Literature, how religious thoughts basis reflected in the area of literature has been scrutinized. In the light of the texts how the physical and spritual treatments of the prayers were presented from the eyes of poets and prose writers has been put forth and some certain prose works.
Mehmed el-Medenî et-Trabzonî'nin el-Câmiu'l-Aꜥzam fiEsmâi Nebiyyine'l-Muꜥazzam adlı eserinin inceleme ve tahkiki
Mehmed el-Medenî et-Trabzonî Edition Critic his book that is "el- Câmiu'l-AꜤzam fi Esmâi Nebiyyine'l-MuꜤazzam"
Yazar: SÜMEYYE ÇAYIR
Danışman: PROF. DR. ALİ BULUT
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: 18. yüzyıl = 18. century ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Mehmet Medeni et-Trabzoni = Mehmet Medeni et-Trabzoni ; İslamiyet = Islam

Özet:
Araştırmamız, 18. yüzyıl Osmanlı âlimlerinden Süleymaniye Müderrisi Mehmed el-Medenî et-Trabzonî'ye ait olan, Peygamber Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem'in ism-i şeriflerinin derlendiği, müellifin kendi el yazısıyla kaleme aldığı "el-Câmiu'l-AꜤzam fi Esmâi Nebiyyine'l-MuꜤazzam" adlı yazma eserin tanıtımı ve tahkikini içermektedir.
Tez üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Esmâ-i Nebi kavramı ve literatürü incelenmiştir. İkinci bölümde, Mehmed el-Medenî et-Trabzonî'nin hayatı ve eserleri ve "el-Câmiu'l-AꜤzam fi Esmâi Nebiyyine'l-MuꜤazzam" adlı eserinin muhtevası, metodu ve özellikleri açısından değerlendirilmesi ele alınmıştır. Bu bölümde müellifin hayatına kısaca değinilmiş, müellif hakkında derlediğimiz bilgilere yer verilmiş ve tespit edebildiğimiz eserleri zikredilmiştir. Tezin üçüncü bölümünde ise yazma eserin tahkik edilmiş metnine yer verilmiş ve hadislerin kaynakları belirtilmiştir.

Abstract:
Our research is about the 18th-century Ottoman scholar Mehmed el-Medenî et-Trabzonî, who compiled the Nobel names of the Prophet Muhammed (peace and blessings be upon him) with his own handwriting in his compilation entitled "el- Câmiu'l-AꜤzam fi Esmâi Nebiyyine'l-MuꜤazzam". This study includes an introduction to, and verification of, the compilation.
This thesis consists of three main parts. The first part explanation and the concept Esmâ-i Nebi and literature review of literature. The second part comprising of Mehmed el-Medenî et-Trabzonî's life and an evaluation of the method and content of the compilation. The life of the author is mentioned briefly, the information we have collected about the author is mentioned and the works that we can identify are mentioned. In the second part of the thesis, the text of the manuscript is included and the sources of the hadiths are verified.
Debre Sancağı'nın idari ve demografik yapısı (1839-1913)
The organizational and demographic structure of the Sanjak of Dibra (1839-1913)
Yazar: ALKETA GJONİ
Danışman: DOÇ. DR. HASİP SAYGILI
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Demografi = Demography ; Demografik yapı = Demographic structure ; Makedonya-Debre = Macedonian-Debre ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; İdari yapı = Administrative structure

Özet:
Çalışmamızda, Osmanlı Devleti'nin Manastır Vilâyetine bağlı Debre Sancağı'nın idarî ve demografik yapısı 1839 yılında, Tanzimat Fermanı'nın ilanından itibaren 1913 yılına kadar nüfus sayımları merkeze alınarak incelenmiştir. On dokuzuncu yüzyılda Osmanlı'nın merkezîleşme hareketi çerçevesinde, Debre Sancağı'nda idarî anlamda yapılan değişikliklerin nedenleri ortaya çıkarılmıştır. 
Bu çalışmada Osmanlı nüfus kayıtları, Debre Sancağı'nın demografik yapısını ve geçirdiği değişimleri ortaya çıkarması açısından analiz edilmiştir. Berlin Kongresi'nden sonra sancakta yaşanan sorunların dinin dışında etnik açıdan tespitine dair nüfus istatistikleri toplanmış ve tahlil edilmiştir. Çalışmamızda savaşların ve salgın hastalıkların Debre Sancağı'nın demografik yapısı üzerindeki etkileri açıklanmiştır.

Abstract:
This dissertation is on the administrative and demographic structure of the Sanjak of Dibra in The Ottoman Empire, starting at the early nineteenth century and continues with a particular view of the period from the declaration of the Tanzimat Period until 1913. In regard to the centralization movement of the Ottoman Empire, in the nineteenth century, the study discloses the reasons for the administrative changes in the Sanjak of Dibra. It was also proved that the reforms carried out by the administrative authority brought about a renewal in terms of management.
In this study, Ottoman population records were analyzed in order to reveal the demographic and social structure of the Sanjak of Dibra, as well as its undergone changes. After the Congress of Berlin in 1878, it was stated that the problems in this Sanjak required the collection of population statistics in terms of ethnicity as well. In our study, the effects of wars and epidemics on the demographic structure of this Sanjak, are elaborated.
Sürdürülebilir mimarlık ve yaşamsal konfor bağlamında çevre kontrolü bileşenlerinin toplu konut binalarında incelenmesi
İnvestigation of environmental control components in housing estates in the context of sustainable architecture and vital comfort
Yazar: MERVE ÖZBAYSAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ UĞUR ÖZCAN
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Tükenmekte olan  doğal  kaynaklar,  günden güne artan hava  kirliliği, teknoloji ile bağlantılı olan yaşam biçimi,  dünyayı  ve  canlıların sağlığını tehdit etmekte olup doğanın zarar görmesi akabinde doğal yaşamı teknoloji ile kullanma amacıyla birçok sistem geliştirilmiştir. Çünkü ekolojik düzen içerisinde yaşamak insan yaşamında insan arılığına dönmesi, konforlu  ve  ekosisteme  uygun  olduğu  için  de,  sağlıklı ve huzurlu  bir  yaşam  tarzı sağlayacaktır. Dünya ekosisteminin bozulması ile sonuç yok oluş olacaktır.  Bu sonucu önlemek adına alabileceğimiz önlemlerden biri,  ekolojik  yaşama  geçmek  olacaktır. Ekolojik yaşama geçerken, hayatımızın her alanına uygulamalı, yaşam alanımızda kullandığımız malzemeleri sürdürülebilir malzemelerden seçmeliyiz.  Bu çabalarımız sonucu karşılaşabileceğimiz kötü sonuçları ertelememiz açısından faydalı olacaktır. Dünya ekosistemini koruyup gelecek nesillere aktarılmasında bir adım atılmış olacaktır.

Abstract:
Endangering natural resources, increasing air pollution, lifestyle connected with technology, threaten the world and the health of living things, and many systems have been developed in order to use natural life with technology.  Because living in an ecological order, returning to human beings in human life will provide a healthy and peaceful lifestyle as it is comfortable and suitable for the ecosystem.  With the disruption of the world ecosystem, the result will be extinction.  One of the measures we can take to prevent this result will be to go to ecological life.  As we move to ecological life, we must apply to all areas of our lives and choose the materials that we use in our living space from sustainable materials.  This will help us postpone the bad consequences we may face as a result of our efforts.  A step will be taken to protect the world ecosystem and transfer it to future generations.
Bir mimarî sadânın peşinde: Ahi Evran Külliyesi'nin artikülasyonları
In pursuit of an architectural voice: Articulations of the Ahi Evran complex
Yazar: MEHMET ENES GÜLCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL İBRAHİM DÜZENLİ
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Ahi Elvan Cami = Ahi Elvan Mosque ; Ahi Evran = Ahi Evran ; Artikülasyon = Articulation ; Külliyeler = Complexes ; Mimari özellikler = Architectural characteristics ; Ses kalitesi = Voice quality ; Ses olayları = Sound events ; Yapay ses üretimi = Artificial voice production

Özet:
Bu çalışma, mimarlık pratiği içerisinde kendilerine mahsus anlamlar barındıran "sadâ" ve "artikülasyon" kavramlarının, mimari bir dilin üretiminde ne tür tanımlamalar ile karşılık bulduklarıyla alakalıdır. Bu doğrultuda, Türkiye'deki geleneksel yapı teknolojisine ait güncel uygulamaların artikülasyonları üzerinden, mekansâl üretimi meydana getiren form ve yapı detayları incelenmektedir. Hususi olarak, taş ve ahşap gibi geleneksel yapı malzemelerinin betonarme ile birlikte çözümlendiği Kırşehir'deki Ahi Evran Külliyesi, mekânsal oluşumunu mümkün kılan form ve yapı detaylarının üretiminde kullanılan malzemelerin olanaklarını değerlendirme şeklinden ötürü bu çalışmanın odak noktası konumundadır. Bu çalışmada, bahsi geçen yapının artikülasyonları bağlamında ele alınan malzemelerin ve bunlardan üretilen yapı detaylarının, mimarlık pratiği içerisinde geleneksel yapı teknolojisine ve üretimlerine eklemlenerek mevcut olan ürünlerin farklı mecralarda yeniden gündeme getirilmesi tartışılmaktadır. Bu çalışmayla hedeflenen, dilin ifade kabiliyetini oluşturan artiküler hareketlerin, mimarlığın üretiminde mekânsal bütünlüğü meydana getiren yapı detaylarıyla benzerliğini saptamaktır.

Abstract:
This study related to how the concepts of "sadâ" and "articulation", which have their own meaning in architectural practice, are used in the production of an architectural language. In this respect, articulations out of the current practices of traditional building technologies in Turkey, forming the spatial form and structure of production details are examined. In particular, the Ahi Evran Complex in Kırşehir, where traditional building materials such as stone and wood are used together with reinforced concrete, is the focus of this study because of the way in which it assesses the possibilities of the material usage in the production of the form and structure details that make the spatial formation possible. In this study, it is argued that the materials discussed in the context of articulation of said structure and the structural details produced there from are added to the traditional construction technology and production in the architectural practice and that the existing one is brought up again in different media. The aim of this study is to show the similarity of the articular movements, which constitute the expression ability of the language, with the structural details that create the spatial integrity in the production of architecture.
İstanbul tarihi yarımada Küçükpazar alt bölgesi bir koruma yaklaşımı model önerisi
Conservation model proposal for the  Küçükpazar sub-region of iIstanbul historical peninsula
Yazar: DERYA SU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA LÜTFİ YAZICIOĞLU
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Bu araştırmanın amacı; İstanbul Tarihi Yarımada'da Süleymaniye Yenileme Alanı sınırları içerisinde bulunan Küçükpazar alt bölgesinde, kentsel koruma çerçevesinde yapılacak müdahalenin boyutlarının alana özgü belirlenebilmesi için bir model önerisi geliştirilmesidir. Bunun için sosyal ve fiziksel uygulama odaklı stratejiler Küçükpazar üzerinden incelenerek gelecekteki koruma uygulamalarına ışık tutabilecek bir yaklaşım geliştirilmiştir.
Kentsel korumanın alt başlığında "yenileme" yerine "sıhhileştirme" modelinin geliştirilebilmesi için Küçükpazar alt bölgesinin sosyo-kültürel ve fiziki yapısı incelenmiş ve mevcut veriler ışığında dönüşümün nasıl başladığı ve sürecin nasıl ilerlediği araştırılmıştır. Küçükpazar alt bölgesindeki kültürel mirasın özgün nitelikleri ile korunması ve nitelikli bir kentsel çevreye dönüşüm amacı ile sosyal dokunun da özgün nitelikleriyle korunabilmesi esas alınmıştır.

Anahtar kelimeler: Küçükpazar, Yenileme, Kentsel Dönüşüm, Sıhhileştirme

Abstract:
The purpose of this research; the definition of a sustainable proposal is to define appropriate intervention methods within the framework of urban protection in the Küçükpazar sub-region within the boundaries of the Suleymaniye Renewal Area in the Historic Peninsula of Istanbul. Under this objective, the structural and socio-economic situation of urban renewal and urban transformation is examined through this region and an approach to shed light on future conservation practices.
The socio-cultural and physical structure of the Küçükpazar sub-region has been examined in order to the "rehabilitation" instead of ve "renewal" in the sub-heading of urban protection. How the transformation began and researched was investigated. The preservation of the cultural heritage in the Küçükpazar sub-region with the original characteristics and the preservation of the social texture with the aim of transformation into a qualified urban environment should be essential.

Keywords: Küçükpazar, Renovation, Urban Transformation, Rehabilitation
Kudüs ahalisi surresi: Transkripsiyon ve tahlil (1593-1623)
Surre of Jerusalem community: Transcripton and analysis (1593-1623)
Yazar: AYŞENUR GÜLEN
Danışman: PROF. DR. FAHAMEDDİN BAŞAR
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Defterler = Registers ; Filistin-Kudüs = Palestine-Jerusalem ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Surre = Surre ; Surre Defterleri = Defters of Surre ; Vakıflar = Foundations

Özet:
Kudüs, üç semavi din tarafından  kutsal kabul edilen mabetlere sahip önemli bir şehirdir. Bu sebeple, tarihte Kudüs'e hâkim olma çabası, birçok  çekişmeye sahne olmuş, günümüzde de halen bölgedeki hakimiyet mücadelesi devam etmektedir. Osmanlı Devleti için de aynı şekilde kutsal sayılan bu şehir, sadece Yavuz Sultan Selim'in Mısır seferi sonrasında değil, kendisinden önceki padişahlar tarafından da ilgi görmüştür. Kutsal topraklara hizmet ederek hem sevaba nail olmak, hem de bu bölgelerin kontrolünü elde tutmak gayesi büyük önem taşımıştır. 
Surre, Abbasiler (750-1258) zamanında başlayıp, Osmanlı Devleti zamanında (1299-1922) gelenek haline gelen, Mekke, Medine ve Kudüs'e gönderilen para ve hediyeleri tanımlayan bir terimdir. Osmanlı Devleti Kudüs'ü hakimiyeti altına aldıktan sonra  düzenli olarak  surre göndermiştir. Surre, sadece yardım amaçlı olmayıp, bir nevî bölge üzerinde hakimiyet gücünü göstermenin sembolü haline gelmiştir.
 Bu tezde; Hicri  1002, 1012, 1030 ve 1032 tarihli  surre defterleri transkript edilerek, elde edilen bilgiler ile dönemin Kudüs halkı ve  ileri gelen ailelerinin sosyo-ekonomik durum tahlil edilmeye çalışılmıştır. 



Anahtar Kelimeler: Surre, Kudüs, Osmanlı Devleti, Vakıflar

Abstract:
Jerusalem which has temples enshrined by three divine religions is a significant city. This is why, on the course of history, the struggle to rule over Jerusalem has caused many conflicts and even today the fight for dominance goes on. This city, which is accepted to be just as holy for Ottoman Empire as it is for others, has seen interest not only after Egypt campaign of Yavuz Sultan Selim, but also from other sultans before him. They intended both to acquire merit by serving the holy lands and to set dominance over these areas.
Surre is the given name of money and presents that are sent to Mecca, Medina and Jerusalem; which started at the time of the Abbasids (750-1258)  and turned into a tradition at the time of Ottoman Empire (1299-1922). Ottoman Empire has sent Surre routinely after conquering Jerusalem. Surre has not only been intended for help, but also become some sort of symbol to show the power of dominance over the area.
In this thesis, the information that is acquired from transcripting Surre records of years 1002, 1012, 1030 and 1032 of the Hegira calendar was used to reflect Jerusalem people of the time, topliners and noble families and the socioeconomic status was attempted to be analyzed.


Keywords: Surre, Jerusalem, Ottoman Empire, Foundations
Terbiye dergisi ve eğitimde yeniden yapılanma süreci
Terbiye magazine and restructuring process in education
Yazar: HAVVA YILMAZ NURCAN
Danışman: DOÇ. DR. NURDAN ŞAFAK
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Tarih = History
Dizin: Dergiler = Magazines ; Eğitim = Education ; Eğitim dergileri = Education periodicals ; Eğitim sistemi = Education system ; Eğitim tarihi = Educational history ; Terbiye mecmuası = Terbiye journal ; Yeniden yapılanma = Restructuring

Özet:
Bu çalışmada erken Cumhuriyet döneminde yayımlanmış olan Terbiye Dergisi tetkik edilerek dönemin eğitim anlayışı ve Osmanlı İmparatorluğu'ndan Cumhuriyet'e geçişte eğitimde gerçekleştirilen yeniden yapılanma süreci incelenmiştir. Tez giriş ve üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde kısmen Osmanlı İmparatorluğu'nun eğitim sistemine değinilmiş ve basın tarihine ana hatlarıyla yer verilmiştir. Birinci bölüm; Terbiye dergisinin teknik özelliklerini, muhtevasını ve yazar kadrosunun biyografilerini içermektedir. İkinci bölümde; Derginin dönemin eğitim politikalarına ve ders müfredatına katkıları yer almaktadır. Üçüncü bölümde ise derginin yeni eğitim sistemine ve pedagojiye sağladığı katkılar bulunmaktadır. 
      Basın ve eğitim, geçmişten günümüze siyasi iradenin ideolojisini yaymak ve ihtiyaç duyduğu vatandaş figürünü inşa etmek için başvurduğu bir vasıta olmuştur. Bu çalışmada erken Cumhuriyet döneminde eğitime yüklenen misyon incelenmiş ve elde edilen bulgular ile eğitim tarihi çalışmalarına katkı sağlamak amaçlanmıştır.

Abstract:
In this study, the concepts of education and the reconstruction process of education are examined during the transition from Ottoman Empire to Republic by analyzing Terbiye magazine.The thesis consists of an introduction and three chapters. In introduction, the educational system of Ottoman Empire is partly mentioned and the history of press is outlined. First chapter consists  of the technical features, the content, and the biographies of the authors of Terbiye Magazine. In second chapter, magazine's contributions to the new education policies and curriculum are examined.In third chapter,magazine's contributions to the new education system and pedagogy are presented.
      Media has always been a tool to spread the ideology of the political authority and to construct the citizen profile it needs. In this study, the mission ascribed to the education during the early Republican period is examined and, by the findings of this study contribution to the history of education is aimed.