Kaynaklar ışığında mukaddes emanetlerin tarihi
History of holy relics according to the sorces
Yazar: ABDULMECİT ŞENTÜRK
Danışman: PROF. DR. MEVLÜT KOYUNCU
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Tarih = History
Dizin: Emanet = Trust ; Halifeler = Caliphs ; Peygamberler = Prophets ; Sahabe = Sahabe ; Sahabe Dönemi = Sahabe Period

Özet:
Hz. Muhammed'den önceki peygamberlere âit eşyalar, kendilerine tâbi olanlarca mukaddes birer emânet düşüncesiyle asırlarca muhafaza edilmiştir. Aynı şekilde Hz. Muhammed'den geriye kalan eşyalar da, başta sahabîler ve sonra gelen halifeler tarafından büyük bir ta'zim ve hürmetle asırlarca korunmuştur.Yüzyıllarca özenle korunan mukaddes emânetlerden bir kısmının muhtevası ve sonraki asırlara intikâl keyfiyetleri klâsik İslâm kaynaklarında belirtilmiştir. Osmanlı kaynakları, Osmanlı döneminde ortaya çıkan ve Topkapı Sarayı'na getirilen bazı mukaddes emânetleri zikretmektedir. XX. yüzyıla ait bazı kaynaklar da, Osmanlı sonrası ortaya çıkan bir kısım mukaddes emânetler hakkında bilgi vermektedirler. Ayrıca kaynaklarda geçmeyen fakat belirli âileler tarafından korunarak günümüze kadar gelen bazı mukaddes emânetlerin bulunduğu da bilinmektedir. Gerek kaynaklarda geçen ve gerekse belirli şahıslarda bulunan mukaddes emânetleri, muhtevaları ve tarihî intikâl keyfiyetleri bakımından inceleyen araştırma sayısı ne yazık ki yok denecek kadar azdır. Bu durum, mukaddes emânetlerin muhtevası ve tarihî intikâl keyfiyetleri hakkında ciddi bir araştırma yapmanın gerekliliğini ortaya koymaktadır. Bu çalışmada mukaddes emânetler, kaynaklara göre muhtevaları ve tarihî intikâl keyfiyetleri yönünden incelenmiştir.Araştırmanın giriş kısmında kaynakların tanıtımı yapılmış, tarih boyunca çeşitli toplum ve dinlerde kutsal eşya anlayışı ve mukaddes emânetlerle ilgili ıstılâhî terimler hakkında bilgi verilmiştir. Üç ana bölümden oluşan araştırmanın birinci bölümünde, mukaddes emânetlerin Osmanlı'ya intikâli ve içeriği açıklanmıştır. İkinci bölümde, Hz. Peygambere ait mukaddes emânetler ve mukaddes emânetlere gösterilen ilgi ve alâka hakkında bilgi verilmiştir. Üçüncü bölümde ise, Hz. Muhammed'den önceki bazı peygamberlere, sahâbe ve İslâm büyüklerine ait emânetler hakkında bilgi verilmiştir.Anahtar kelimeler: Peygamber, Mukaddes Emânet, Muhteva, Kaynak, Aratırma

Abstract:
Articles of prophets, before the Prophet Muhammad have been preserved for centuries by their followers who believed that they were holy relics. In the same way, the remaining articles of the Prophet Muhammad have been preserved for centuries first by his Companions and then the Caliphs with great care and deference.Some of the contents of the sacred relics that were protected for centuries and their ability of passage to next generations is highlighted in the classical Islamic sources. The Ottoman sources cite some of the holy relics, which were found during the Ottoman era and brought to the Topkapi Palace. Some holy relics that emerged after the Ottomans are also mentioned in some of the 20th century sources. In addition, some of the holy relics that are not mentioned in the sources but preserved by the certain families are known to have survived to this very day. Unfortunately, there is no research viewing holy relics that are mentioned in the sources as well as owned by certain persons in terms of their content and their historic transition ability. Studies that are made related to relics include only a limited number of the holy relics. These facts emphasize the need to do serious research regarding to the content and historic transition ability of holy relics.In the introduction of the research the sources was introduced and also the information was given about the understanding of the sacred objects and sacred relics in various communities and religions throughout history. The research composed of three main chapters. In the first chapter of the research, transferring and the contents of the Holy Relics to the Ottomans were described. In the second chapter, the information was given about The Holy Relics of Prophet Mohammad and the interest and relevance of the holy relics by the Muslims. And İn the third chapter was given about the holy relics of some prophets before Mohammad, companions of the prophet Mohammad and other leaders of Islam.Keywords: Prophet, the Relics, Content, Source, Research