Fonksiyonel ayak bileği instabilitesi olan bireylerde ayak bileği evertör ve dorsifleksör kas gruplarına uygulanan eksentrik ve konsentrik kombine izokinetik egzersizin kuvvet ve propriosepsiyon üzerine etkisi
Effect of eccentric and concentric combined isokinetic training of ankle evertor and dorsiflexor muscle groups on strength and proprioception in individuals with functionally unstable ankles
Yazar: ERDAL HANCI
Danışman: PROF. DR. UFUK ŞEKİR
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Spor Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology ; Spor = Sports
Dizin: Ayak = Foot ; Ayak bileği = Ankle ; Ayak bileği eklemi = Ankle joint ; Ayak hastalıkları = Foot diseases ; Dinamometre = Dynamometer ; Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Propriyosepsiyon = Proprioception

Özet:
Bu çalışmada fonksiyonel ayak bileği instabilitesi (FAİ) olan bireylerin evertör ve dorsifleksör kas gruplarına uygulanan konsentrik ve eksentrik kombine izokinetik egzersizin kuvvet ve propriosepsiyon üzerine etkisini araştırmayı amaçladık.
Çalışmaya 18-40 yaş arasında tek taraflı FAİ olan 9 erkek rekreasyonel sporcu katıldı. FAİ olan ayak bilekleri egzersiz, sağlam taraf ise kontrol grubuna dahil edildi. Deneklere ön testler olarak inversiyon yönünde 10° ve 20°, plantarfleksiyon yönünde ise 15° ve 30° açılarda aktif ve pasif eklem pozisyon hissi testleri, kinestezi testi, 60°/sn, 180°/sn ve 300°/sn açısal hızda invertör, evertör, plantarfleksör ve dorsifleksör kas gruplarına eksentrik ve konsentrik izokinetik kuvvet testleri yapıldı. Egzersiz grubunun dorsifleksör ve evertör kas gruplarına izokinetik dinamometre kullanılarak 6 hafta süre ile kombine konsentrik/eksentrik egzersiz uygulandı. Bu süre sonrasında ilk testler tekrarlandı.
Egzersiz sonrasında, egzersiz grubunda 1) dorsifleksör ve evertör kaslarda anlamlı eksentrik kas kuvveti artışı saptandı (p<0.01-0.001) 2) inversiyon yönünde 10° ve 20° aktif ve pasif eklem pozisyon hissi ve kinestezi değerlerinde anlamlı düzelme gözlemlendi (p<0.01-0.05) 3) plantarfleksiyon yönünde 30° aktif ve pasif, 15° pasif eklem pozisyon hissi ve kinestezi değerlerinde anlamlı düzelme (p<0.01-0.05) bulundu. 
Biz çalışmamızda, FAİ olan ayak bileklerine izokinetik eksentrik-konsentrik kasılma içerikli bir egzersiz programı ile ayak bileğinde motor kuvvet ve propriosepsiyonda önemli gelişmeler kaydedildiğini gösterdik. Bu bulgular ışığında, yaralanmalara predispozisyon oluşturduğu savunulan kuvvet ve propriosepsiyon kayıplarının azaltılarak, yaralanma insidansının ve tedavi giderlerinin azalacağı düşüncesindeyiz.

Anahtar kelimeler: fonksiyonel ayak bileği instabilitesi, eksentrik egzersiz, izokinetik dinamometre, propriosepsiyon.

Abstract:
The aim of this study was to examine the effect of eccentric and concentric combined isokinetic training of ankle evertor and dorsiflexor muscles on strength and proprioception in participants with functional ankle instability. 
Nine male recreational athletes with unilateral FAI (age between 18-40 years) participated in this study. They were assigned to exercise (FAI) and control (unaffected opposite ankle) groups. Firstly, they were tested for active and passive position sense of ankle inversion at 10° and 20°, and plantarflexion at 15° and 30°, kinesthesia, and isokinetic eccentric and concentric peak torque of ankle invertor, evertor, plantarflexor and dorsiflexor muscle groups at 60°/s, 180°/s ve 300°/s angular velocities. The combined eccentric / concentric exercise protocol was applied with isokinetic dynamometer for six weeks to the dorsiflexor and evertor muscles in the exercise group. The initial tests were repeated after the end of this exercise period.
After the exercise period 1) eccentric peak torque values of ankle evertor and dorsiflexors showed a significant increase (p<0.01-0.001), 2) kinesthesia in the inversion direction, and active and passive position sense of ankle inversion at 10° and 20° represented significant improvements (p<0.01-0.05), and 3) kinesthesia in the plantarflexion direction, 30° active and passive, and 15° passive position sense of ankle plantarflexion displayed significant improvements (p<0.01-0.05) in the exercise group. 
We showed in our study that a training program consisting of a training program of isokinetic eccentric-concentric contractions applied to the functionally unstable ankles results in important improvements in strength and proprioception. 
In the light of this findings, we conclude that by improving muscle weakness and proprioceptive deficits which are causing predisposition to ankle injuries, the incidence of ankle injuries and treatment costs will reduce.

Key words: functional ankle instability, eccentric exercise, isokinetic dynamometer, proprioception