Yeni tanı almış hashimato tiroiditli hastalarda serbest ve biyoyararlanılabilir vitamin D düzeyleri
Yeni tani almiş hashimato tiroiditli hastalarda serbest ve biyoyararlanilabilir   vitamin D düzeyleri
Yazar: KADRİYE ECE ÜNÜVAR
Danışman: PROF. DR. SEBAHAT ÖZDEM
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Biyolojik yararlılık = Biological availability ; Hashimoto hastalığı = Hashimoto disease ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases ; Tiroidit = Thyroiditis ; Vitamin D = Vitamin D

Özet:
Amaç: Hashimoto tiroiditi, en sık görülen otoimmün tiroid bozukluğudur. Hastalığın kökeni ve patogenezinin kesin mekanizmaları tam olarak anlaşılamamasına rağmen, genetik yatkınlık ve çevresel etkilerin hastalık oluşumu, ilerlemesi ve şiddeti ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Son yıllarda pek çok hastalığın etiyopatogenezinde D vitamini düşüklüğü bir neden olarak sunulmaktadır. Bu araştırmada, Hashimoto tiroiditi tanısı almış henüz tedaviye başlanmamış hastalarda total, serbest ve biyoyararlanılabilir 25(OH) vitamin D (25(OH)D) düzeyleri ölçülerek bu düzeylerin hastalık etiyopatogenezi ve hastalık şiddeti üzerindeki olası ilişkisi değerlendirilmek istenmiştir.
Yöntem: Çalışmaya yeni tanı almış, 65 Hashimoto tiroiditli hasta (58 kadın ve 7 erkek, yaş ortalaması: 37.12±7.77) ve 60 sağlıklı kontrol (54 kadın ve 6 erkek, yaş ortalaması: 35.77±8.70) dahil edildi. Tüm çalışma grubundaki kişilerin serumlarında total 25(OH)D, D vitamini bağlayıcı globülin ve albümin düzeyleri ölçüldü. 25(OH)D'nin hesaplanmış serbest ve biyoyararlanılabilir düzeyleri, 25(OH)D'nin, D vitamini bağlayıcı globülin ve albümine bağlanma afinite sabiteleri kullanılarak hesaplandı.  
Bulgular: Hashimoto tiroiditi hastalarındaki ortalama total 25(OH)D düzeyi kontrol grubundan anlamlı olarak daha düşük bulundu (sırası ile 15,17±6,26 ng/mL ve 24,12±10,16 ng/mL, p=<0,0001). Hesaplanmış serbest ve biyoyararlanılabilir 25(OH)D düzeyleri de hasta grubunda kontrol grubundan anlamlı olarak düşük saptandı (sırası ile 20,63±15,01 pmol/l ve 40,73±23,06 pmol/l, p<0,0001, 8,39±6,22 nmol/L ve 16.94±9,93 nmol/L, p<0,0001). Tüm gruptaki total ve 25(OH)D fraksiyonları ile FT4 düzeyleri arasında pozitif, tiroid antikorları arasında ise negatif korelasyonlar bulundu. 
 Sonuç: Çalışmamızda Hashimoto tiroiditi hastalarında total, hesaplanmış ve biyoyararlanılabilir 25(OH)D düzeylerinin düşük olduğu ve bu düşüklüğün Hashimoto tiroiditi hastalığının etyopatogenezinde ve hastalık şiddetinde rolü olabileceği düşünüldü.

Abstract:
Objective: Hashimoto thyroiditis is the most common autoimmune thyroiditis disfunction. Even though the origins of the disease and the exact mechanism of pathogenesis is still not completely understood, genetic predisposition and environmental effects have been shown to be associated with disease development, progression, and severity. In recent years, low vitamin D has been set forth as a reason for the etiopathogenesis of many diseases. By measuring total, free and bioavailable 25OH vitamin D (25(OH)D) levels in patients newly diagnosed with Hashimoto's thyroiditis who have not yet started treatment, this study aimed to evaluate the possible relationship of these levels in disease etiopathogenesis and on diseade severity.
Method: 65 Patients newly diagnosed with Hashimoto's thyroiditis (58 females and 7 males, age average: 37.12±7.77) and 60 healthy control (54 females and 6 males, age average: 35.77±8.70) were included to the study. Total serum 25(OH)D, vitamin D-binding globulin and albumin levels were measured in the sera of all individuals in the study group. Calculated and bioavailable levels of 25(OH)D were calculated using vitamin D binding globulin and albumin binding affinity constants of 25(OH)D.
Finding: The average total 25(OH)D levels in Hashimoto's thyroiditis patients were significantly lower than the control group (15.17 ± 6.26 ng/mL and 24.12 ± 10.16 ng/mL, p = <0.0001, respectively). Calculated free and bioavailable 25(OH)D levels were also significantly lower in the patient group than in the control group (20,63±15,01 pmol/l and 40,73±23,06 pmol/l, p<0,0001, 8,39±6,22 nmol/L and 16.94±9,93 nmol/L, p<0,0001, respectively). Total and 25(OH)D fractions in the whole group were found to be in positive correlations with FT4 levels, whereas in negative correlations with thyroid antibodies.
Conclusion: In our study, it was thought that the total, calculated and bioavailable 25(OH)D levels in Hashimoto thyroiditis patients were low and this low level may have a role in the etiopathogenesis and on severity of Hashimoto thyroiditis.