Vardiyalı çalışan fabrika işçilerinde uykusuzluğun yaşamsal özelliklere etkisi
Life life characteristics effect in working factory workers
Yazar: SANİDİN KANTAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. RABİA SOHBET
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Fabrikalar = Factories ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Uykusuzluk =   ; Vardiya sistemi = Shiftwork system ; İş güvenliği = Work safety ; İşyeri = Work place ; İşçi sağlığı = Worker health ; İşçiler = Workers

Özet:
Vardiyalı çalışma sisteminin işgören bireylerde başta aşırı uykululuk olmak üzere birçok soruna yol açtığı düşünülmektedir. Çalışmamızda vardiya sisteminin bireylerin aşırı uykululuk ve anksiyete sorunları üzerindeki etkisi araştırılmıştır. Araştırmanın evrenini Gürteks grup fabrikalarında çalışan işçiler oluşturmaktadır. Haziran-Eylül 2014 tarihlerinde 1052 işçiye yüzyüze anket uygulanmıştır. Anket formunun ilk bölümünde demografik özellikleri ve çalışma koşullarını belirlemek için 54 soru ve BECK anksiyete ölçeği ile Epworth uykululuk ölçeğine yer verilmiştir. Tüm analizler Spss 21 programında yapılmıştır.İşçilerin %55,99'u 26-35 yaş arasında, %82,41'i erkek, %78,42'si evlidir. %71,67'si mesleğini isteyerek seçmediğini, %83,84'ü haftalık 46-60 saat; %77,57'si vardiyalı çalışmaktadır. %60,74'ü 1-30 saat fazla mesai yapmaktadır. %65,78'i fazla mesai, %55,23'ü vardiyalı çalışmak istemediğini belirtmiştir. %66,92'si çalışma saatinin uyku düzenini etkilediğini, %71,01'i uykusuzluğun sağlığını ve psikolojini etkilediğini, %62,45'i psikolojik tükenmişlik hissettiğini, %80,32'si ailesinin gece vardiyasında çalışmasını istemediğini, %70,10'u vardiyalı çalışmalarının aile düzenini etkilediğini belirtmiştir. İşçilerden evli olanların %68'i eşlerine yeterli vakit ayıramadıklarını, çocuk sahibi olanların %69,4'ü çocuklarıyla yeteri kadar ilgilenemediklerini, %71,77'si ailesiyle tatil yapamadığını belirtmiştir. %62,93'ü sosyal ilişkilerinin yeterli olmadığını düşünmektedir, BECK Anksiyete ölçeği ile katılımcıların %38.4'ünün yüksek derece anksiyete düzeyinde olduğu, Epworth gündüz aşırı uykululuk testinde %31'inde gündüz aşırı uyku problemi tespit edilmiştir. Anket verileri işçilerin vardiyalı çalışma ve uykululuk durumlarının aile ve sosyal yaşantıları ile iş görme kapasitelerini olumsuz etkilesede ölçeklerle yapılan testlerde anlamlı fark bulunmamıştır. Vardiyalı çalışma sisteminin daha etkili olması için vardiya sistemi çalışmalarının daha fazla yapılması, iyi modellerin ortaya çıkartılabilmesi, konunun hassasiyeti dolayısıyla daha ileri çalışmaların yapılması ve işçilere yönelik sosyal aktivitelere yer verilmesi gerektiği çalışmamızın en önemli önerileri olarak ortaya çıkmıştır.

Abstract:
The shift work system is thought to cause many problems in occupational individuals, including excessive sleepiness. In our study, the effect of the shift system on individuals' excessive sleepiness and anxiety problems was investigated. The universe of the research is the workers working in the Gürteks group factories. From June to September 2014, a total of 1052 workplaces were applied. In the first part of the questionnaire, 54 questions and the BECK anxiety scale and Epworth sleepiness scale were used to determine demographic characteristics and working conditions. All analyzes were done in Spss 21 program. 55,99% of the workers are between the ages of 26-35, 82,41% are male and 78,42% are married. 71.67% of them did not intentionally choose their profession, 83.84% of them were 46-60 hours per week; 77.57% of them are working in shifts. 60,74% are overtime for 1-30 hours. 65.78% of them did not want to work overtime and 55.23% did not want to work in shifts. % 70,10% felt psychological burnout% 80,32% said that they did not want their family to work at night,% 70,10 Pointed out that their shift work affected the family order. Of the married workers, 68% said they could not spend enough time with their husbands, 69.4% of the children had less interest in their children, and 71.77% said that they could not holiday with their families. 62.93% thought that social relations were not enough, 38.4% of the participants had high anxiety level with the BECK Anxiety scale, and 31% of the Epworth daytime sleepiness test had a daytime sleepiness problem. There were no significant differences in the tests conducted on the scales of the surveyed workers' worker's family and social experiences of shift work and sleepiness situations and the work capacity negatively affected. For the shift work system to be more effective, it has emerged as the most important recommendation of our work that the shift system work should be made more, the good models can be revealed, the further work due to the sensitivity of the work should be done and the social activities for the workers should be included.