Hegemonik erkekliğin yeniden inşası: "Gelinim Mutfakta" programının söylem analizi
The reconstruction of hegemonic masculinity: Discourse analysis of the "Gelinim Mutfakta"
Yazar: MERVAN SAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ O. ÖZGÜR GÜVEN
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim ve Toplumsal Dönüşüm Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Cinsiyet Rolü Envanteri = Gender Role Inventory ; Erkeklik = Masculinity ; Hegemonik erkeklik = Hegemonic masculinity ; Hegemonya = Hegemony ; Kadın-erkek ilişkileri = Woman-man relations ; Medya = Media ; Söylem = Discourse ; Televizyon = Television ; Televizyon programları = Television programs ; Toplumsal cinsiyet = Gender

Özet:
Hiyerarşik bir düzen olarak erkekliğin içerme/dışlama mekanizmalarını odağına alan "hegemonik erkeklik" terminolojisi, eril sistemin meşruiyet olanaklarını ve ilişki kurma biçimlerini anlama ve analiz etmede önemli tartışmaları mümkün kılmaktadır. Erkek iktidarının hiyerarşik düzeninin kavram ve kurumlarını ele alan bu tez, hegemonik erkekliğin medya söylemindeki inşasına odaklanmaktadır. Medya, ataerkil toplumsal cinsiyet temsillerinin yeniden inşasında kritik bir işleve sahiptir. TV kanallarının popüler içeriklerinden yemek pişirme programları, medyanın söz konusu işlevinin bir kesitini oluşturmaktadır. Bu bakımdan, Kanal D TV kanalında yayınlanan ve sadece kadın katılımcılardan oluşan "Gelinim Mutfakta" adlı yemek programı incelenmektedir. Eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelenen "Gelinim Mutfakta" programının biçim ve içeriğinin analizi, yarışma formatındaki programın ataerkil cinsiyet düzenini teyit ettiğini göstermektedir. İsmi, sıfat tayin eden erkeklik ifadesi olan "Gelinim Mutfakta" programı, geleneksel kadın-mutfak ilişkisinin en iyi icracısının tespitine dayalı bir rekabet ortamında gerçekleşmektedir. Cinsiyete dayalı bir sorumluluk alanını işaret eden gelin-mutfak ilişkisinin motivasyonu, erkeğin taleplerinin karşılanması yönünde beceri geliştirmektir. Bu erkek, evli, düzenli bir işe sahip, annesi ile eşi arasında denge kurabilen, midesine düşkün baskın bir temsile sahiptir. Katılımcıların eylem ve söylemlerinin analizinden elde edilen veriler ve programın formatı, söz konusu hegemonik erkek temsilinin medya aracılığıyla geniş kitleler nezdinde onaylandığını göstermektedir.

Anahtar kelimeler: Toplumsal cinsiyet, Hegemonik erkeklik, Medya söylemi, Gelinim Mutfakta, Söylem analizi

Abstract:
The terminology of "hegemonic masculinity", which focuses on the inclusion/exclusion mechanisms of masculinity as a hierarchical order, enables important discussions in understanding and analyzing the legitimacy possibilities and forms of relationship of the masculine system. This thesis, which discusses with the concepts and institutions of the hierarchical order of male power, focuses on the construction of hegemonic masculinity in the media discourse. The media has a critical function in the reconstruction of patriarchal gender representations. Cooking programs, one of the popular contents of TV channels, constitute a cross-section of the mentioned function of the media. The analysis of the form and content of the "Gelinim Mutfakta", which was examined with the method of critical discourse analysis, shows that the program in the competition format confirms the patriarchal gender order. In this regard, the cooking program "Gelinim Mutfakta" (My Bride is in the Kitchen), which is broadcast on Kanal D TV and consists of only female participants, is examined. The "Gelinim Mutfakta", whose name is an adjective designating masculinity expression, takes place in a competitive environment based on the determination of the best performer of the traditional woman-kitchen relationship. The motivation of the bride-kitchen relationship, which points to a gender-based area of responsibility, is to develop skills to meet the demands of the man. This man has a dominant representation who is married, has a regular job, can balance between his mother and wife, and is fond of his stomach. The data obtained from the analysis of the actions and discourses of the participants and the format of the program show that the hegemonic masculinity representation in question is approved by the large masses through the media.

Keywords: Gender, Hegemonic masculinity, Media discourse, Gelinim Mutfakta, Discourse analysis