COVID-19 pandemisi etkisiyle hekimlerin ve diyetisyenlerin besin desteklerine ve bitkisel ürünlere olan bilgi ve tutum değişikliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge and attitude changes of physicians and dietitians to nutritional supplements and herbal products with the effect of COVID-19 pandemic
Yazar: ASUNUR ÖZKALDIM
Danışman: PROF. DR. ERDEM YEŞİLADA
Yeditepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fitoterapi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Besin destekleri = Dietary supplements ; Bitkisel ürünler = Vegetable products ; COVID 19 = COVID 19 ; Diyetisyenler = Nutritionists ; Doktorlar = Physicians ; Pandemiler = Pandemics ; Tutumlar = Attitudes ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal

Özet:
11 Mart 2020 itibariyle Dünya Sağlık Örgütünün COVID-19 enfeksiyonunu pandemi ilan etmesiyle ile bağışıklık sisteminin desteklenmesi ve virüsten korunmak amacıyla besin desteleri ve bitkisel ürünlerin kullanımının arttığı çalışmalarla desteklenmiştir. COVID-19 sürecinde hekimlerin ve diyetisyenlerin bu konuya bakış açısını, kullanımını ve hastalarına önerme durumlarını değerlendirmek amacıyla 115 hekim ve 98 diyetisyen ile online anket gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın bağımsız değişkeni COVID-19 pandemisidir. İstatiksel verilerin analizinde SPSS 23.0 programı kullanılmıştır. Ankete katılan 213 kişinin %50,7'si Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp, Bütünsel Tıp ve Fonksiyonel Tıp ile ilgili eğitimler aldığını belirtmişlerdir. Katılımcıların %73,2'si COVID-19 pandemi sürecinde besin destekleri ve/veya bitkisel ürünlerin kullanımında bir değişiklik fark ettiğini belirtmiştir. Ankete katılan hekimlerin %66,1'i diyetisyenlerin ise tamamı pandemi sürecinde Besin destekleri kullanmıştır. Hekim ve diyetisyenlerin pandemi sürecinde bağışıklık sistemini desteklemek ve virüsten korunmak için en çok kullandığı besin destekleri sırasıyla D vitamini, C vitamini ve çinko olmuştur. Bitkisel ürünlere bakıldığında toplam örneklemin %59,2'si kullanmış olup ilk sırada zencefil (%62,5), ikinci sırada ise kara mürver (%45,3) gelmektedir. Pandemi öncesine kıyasla pandemi sürecinde besin destek ve bitkisel ürünleri hastalara önerme durumunda artış gözlemlenmiş ve en büyük artış diyetisyenlerin hastalarına C vitamini önerme durumunda olmuştur. Bu oran pandemi öncesinde %60,9'iken pandemi sürecinde %80,9 olmuştur. Hastaların en çok danıştığı besin desteği D vitamini, bitkisel ürün ise çörekotu yağı olmuştur. Katılımcıların çoğu pandemi sürecinde besin destek (%77) ve bitkisel ürünlerle (%70,6) ilgili bilgi düzeyinin arttığını belirtmektedir.

Abstract:
As of March 11, 2020, with the World Health Organization's declaration of the COVID-19 infection as a pandemic, it was supported by studies that increased the use of nutritional supplements and herbal products in order to support the immune system and protect against the virus. An online survey was conducted with 115 physicians and 98 dietitians in order to evaluate the point of view of physicians and dietitians on this issue, its use and their recommendation to their patients during the COVID-19 process. The independent variable of the research is the COVID-19 pandemic. SPSS 23.0 program was used in the analysis of statistical data. 50.7% of the 213 people who participated in the survey stated that they received training on Traditional and Complementary Medicine, Holistic Medicine and Functional Medicine. 73.2% of the participants stated that they noticed a change in the use of nutritional supplements and/or herbal products during the COVID-19 pandemic process. 66.1% of the physicians participating in the survey and all of the dietitians used nutritional supplements during the pandemic process. Vitamin D, vitamin C and zinc were the most frequently used nutritional supplements by physicians and dietitians to support the immune system and protect against the virus during the pandemic process. When looking at herbal products, 59.2% of the total sample used it, followed by ginger (62.5%) and black elderberry (45.3%) in the second place. Compared to the pre-pandemic period, an increase has been observed in recommending nutritional support and herbal products to patients during the pandemic process, and the biggest increase has been in the case of dietitians recommending vitamin C to their patients. While this rate was 60.9% before the pandemic, it became 80.9% during the pandemic period. The nutritional support most consulted by the patients was vitamin D, and the herbal product was black cumin oil. Most of the participants state that the level of knowledge about nutritional support (77%) and herbal products (70.6%) has increased during the pandemic process.