İklimle dengeli tasarımda dış mekan iklim haritalarının kullanım olanakları: Çukurova Üniversitesi Mimarlık Fakültesi örneği
Use of outdoor microclimate maps in design with climate: A case study of Çukurova University Faculty of Architecture
Yazar: CEREN ALTUNKASA
Danışman: DOÇ. DR. CENGİZ USLU
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Bu çalışmada, Çukurova Üniversitesi Mimarlık Fakültesi yerleşkesi örneğinde yapılı çevrenin etkisi ile oluşan ısıl konfor durumunun dış mekanlar açısından belirlenmesi ve olumsuz değerlerin iyileştirilmesine yönelik önerilerin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Isıl konfor, Ortalama Isıl Duyum (OID) birimi ve geliştirilmiş ASHRAE ölçeği ile tanımlanmış ve analizler ENVI-met SCIENCE benzetim yazılımı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma dört aşamada yürütülmüştür: a) Alanın var olan yani projeden önceki durumu ile uygulama projesi üzerinden yapılı çevre durumunun ısıl konfor yönünden değerlendirilmesi, b) Isıl konfor iyileştirme çalışmalarına temel oluşturacak iklimle dengeli dış mekan tasarım ölçütlerinin ortaya konulması, c) İlk iki aşamada elde edilen bulgular yönünde ısıl konfor iyileştirme önerisinin oluşturulması, değerlendirilmesi ve sonuçların karşılaştırılması, d) Karşılaştırma sonuçları temel alınarak ısıl konforun iyileştirilmesine yönelik mekânsal tasarım önerilerinin dış mekanlar açısından ortaya konulması. Isıl konfor iyileştirme önerisi dış mekanlarda sert yüzeyler, çim yüzeyler ve ağaç kompozisyonunun nasıl oluşturulacağı üzerinde geliştirilmiştir. Ağaç kompozisyonunda, yapı çevrelerinde ve yeşil alanlarda farklı boyut, biçim ve dokuya sahip, yaprak döken ve dökmeyen altı tür kullanılmıştır. Ağaçların kullanım alanları, yerleşke iklim koşulları için geçerli kabul edilen iklimle dengeli tasarım ilkeleri yönünde belirlenmiştir. Çalışmada ulaşılan bulgular; yerleşkede iklimle dengeli dış mekan tasarım ilkeleri uygulandığında, soğuk dönem gece saatlerindeki OID değerlerinin 0.00 -  0.50 düzeyinde artacağını, sıcak dönem gündüz saatlerindeki OID değerlerinin -2.25 - -2.75 düzeyinde azalacağını göstermektedir.

Abstract:
This study aims to determine the outdoor thermal comfort situation created by the effect of built environment in the case of Çukurova University Faculty of Architecture, and to develop suggestions for improvement of negative values. The thermal comfort was defined by the Predicted Mean Vote (PMV) unit and the improved ASHRAE scale (American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers) and the analyses were performed with the ENVI-met SCIENCE simulation software. The study was conducted in four stages: a) the evaluation of study area environment both existing situation (before project implementation) and the state of built environment (after project implementation) in terms of thermal comfort, b) determination of the criteria of design with climate which based on the outdoor thermal comfort improvement studies, c) in the direction of the findings in the first two stages, the improvement of thermal comfort's suggestions for the creation, evaluation and comparison of the results, d) To demonstrate the spatial design suggestions for the improvement of thermal comfort based on the comparison results in terms of outdoor spaces. The thermal comfort improvement suggestions were developed how to create hard surfaces, grass surfaces and tree composition on outdoors. In tree composition, six types of tree including deciduous and evergreen species with different size, shape and texture were used around building and green areas. The use area of trees was determined based on design with climate principles which are accepted as valid for the climatic conditions. As a results, it is seen that while the PMV values in the cold night hours will increase by 0.00 - 0.50, the PMV values in the hot day hours will decrease by -2.25 - -2.75.