Taşönü (Trabzon-Araklı) kalker ocağındaki şevlerin duraylılık açısından incelenmesi
Stability analysis of rock slopes in the Taşönü (Trabzon-Arakli) limestone quarry
Yazar: KADİR KARAMAN
Danışman: PROF. DR. AYHAN KESİMAL
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering ; Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Taşönü kalker ocağı (Trabzon-Araklı) Geç Kampaniyen-Paleosen yaşlı Kireçhane Formasyonuna ait değişik fasiyesteki kireçtaşlarında açılmıştır. Bu çalışmada, kalker ocağında heyelan sahasının güneyinde açılmakta olan kaya şevlerinin (üretim sahasında) duraylılığı şev duraylılığı olasılık sınıflandırma sistemi (SSPC) ile incelenmiştir. Ayrıca şevler kinematik analizler ve limit denge analizleri ile değerlendirilerek optimum basamak tasarımı yapılmıştır. Heyelan sahasından iki adet şev seçilerek değerlendirmeye tabi tutulmuştur.Üretim sahasındaki şevlerde SSPC sistemine göre kayma ve devrilme gibi yönelime bağımlı yenilme beklenmezken, yönelimden bağımsız duraylılık değerlendirmesinde artan şev açısı ve yüksekliğiyle birlikte küçük ölçekte duraysızlıklar olabileceği belirlenmiştir.Kinematik ve limit denge analizler hem üretim hem de heyelan sahası için gerçekleştirilmiştir. Kinematik ve limit denge analizlerine göre üretim sahasındaki şevler duraylı, heyelan sahasındaki şevler duraysızdır.Limit denge analizlerinden, güvenli bir şev tasarımı için patlatma kaynaklı açığa çıkacak ivme büyüklüğünün 0.1 g ve daha düşük değerde olması gerektiği anlaşılmıştır. Üretim sahasında emniyetli bir çalışmanın sürdürülebilmesi için çalışma anında basamak şev açısının 75o, genel şev açısının 40o, basamak genişliği ve yüksekliğinin 8 m olması gerektiği saptanmıştır.

Abstract:
The Taşönü limestone quarry (Araklı-Trabzon) was mined in Late Campanien-Paleocene aged limestone of Kireçhane Formation in various facies. In this study, stability of the rock slopes which have been excavated in the south of landslide area, were examined in terms of the slope stability probability classification system (SSPC). Additionally the slopes were evaluated based on kinematic analysis and limit equilubrium analysis, and optimum bench was designed. For these studies two slopes were choosen to evaluate in the landslide area.The slopes excavated are not at risk along discontinuities with respect to SSPC in terms of sliding or toppling in the open pit area but there may be small failure with increasing slope angle and height for the orientation-independent stability analysis.Kinematical and limit equilibrium slope stability analysis were performed for both excavation of benches and landslide area. According to the kinematical and limit equilibrium analysis, the slopes are stable in the excavated area and unstable in the landslide area.From the limit equilibrium analysis, for a safe slope design, the magnitude of acceleration induced by blasting should be 0.1g, and lower. Finally, the safe bench slope angle was calculated as 75o and bench width and bench height was 8 meters whereas the safe overall slope angle was 40o during the excavation of newly opened pit area.