Ortaokul yedinci sınıf öğrencilerinin oran ve orantı alt öğrenme alanına ilişkin metaforik algılarının incelenmesi
Examination of the perception of the ratio and proportion sub-learning domain of the seventh graders of secondary school
Yazar: LÜTFÜ CANSIZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEM EROĞLU
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Metafor = Metaphor

Özet:
Bu araştırmada, ortaokul yedinci sınıf öğrencilerinin oran ve orantı alt öğrenme alanının içerdiği kavramlara yönelik metaforik algılarının belirlenmesi ve cinsiyete göre metafor geliştirme ve metaforik çizim yapma becerilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim (fenomenoloji) deseninin kullanıldığı çalışmanın araştırma grubu, Karadeniz Bölgesi'ndeki bir ilimizde bulunan yedi farklı devlet ortaokulunda 2021-2022 eğitim-öğretim yılında öğrenim görmekte olan 205 yedinci sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Okullar amaca yönelik örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Metaforik Algı Değerlendirme Formu (MADF) kullanılmıştır. MADF'den elde edilen verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Cinsiyete ilişkin verilerin analizinde ise ki-kare testi kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre oran ve doğru orantı kavramlarına yönelik geçerli metafor sayısı daha fazla, orantı ve orantı sabiti kavramlarına yönelik geçerli metafor sayısı daha az olduğu belirlenmiştir. Yine öğrencilerin daha çok oran kavramını karşılaştırma özelliği ile, orantı kavramını eşitlik özelliği ile, doğru orantı kavramını birlikte artan-azalan çokluklar olması özelliği ile, ters orantı kavramını biri artarken diğeri azalan çokluklar olması özelliği ile ve orantı sabiti kavramını değişmezlik özelliği ile algıladıkları tespit edilmiştir. Bununla birlikte orantı kavramı için geçerli metafor oluşturma ile cinsiyet arasında kız öğrenciler lehine anlamlı bir fark belirlenmiş, diğer kavramlar için anlamlı bir fark bulunamamıştır. Metafor çizimi yapma durumu ile cinsiyet arasında ise orantı kavramı için kız öğrenciler lehine anlamlı bir fark bulunmuş, diğer kavramlar için anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the metaphorical perceptions of secondary school seventh grade students about the concepts included in the ratio and proportion sub-learning domain and to examine their skills of developing metaphors and making metaphorical drawings according to gender. The research group of the study, in which the phenomenology design, one of the qualitative research methods, was used, consists of 205 seventh grade students studying in seven different public secondary schools in a province in the Black Sea Region in the 2021-2022 academic year. The schools were determined by the purposeful sampling method. Metaphoric Perception Evaluation Form (MADF) was used as a data collection tool in the study. Content analysis was used in the analysis of the data obtained from MADF. The chi-square test was used in the analysis of data on gender. According to the findings of the research, it has been determined that the number of valid metaphors for the concepts of ratio and direct proportion is higher, and the number of valid metaphors for the concepts of proportion and proportionality constant is less. Again, it has been determined that students perceive the concept of ratio with the feature of comparing, the concept of proportion with the feature of equality, the concept of direct proportion with the feature of increasing-decreasing multiplicities together, the concept of inverse proportion with the feature of increasing and decreasing multiplicities, and the concept of proportionality constant with the feature of invariance. However, a significant difference was determined in favor of female students between creating a valid metaphor for the concept of proportion and gender, but no significant difference was found for other concepts. On the other hand, a significant difference was found between the situation of drawing metaphors and gender for the concept of proportion in favor of female students, and no significant difference was found for other concepts.