Kanserli hastalarda sisplatin tedavisi öncesi ve sonrası iskemi modifiye albümin ve paraoksonaz-1 düzeylerinin değerlendirilmesi
Cisplatin treatment in cancer patients before and after ichemia modified albumin and paraoxonase-1 levels evaluation
Yazar: NESLİHAN ERTUNÇ
Danışman: PROF. DR. TANSU SAV ; PROF. DR. ONUR EŞBAH
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Nefroloji = Nephrology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Akut böbrek hasarı = Acute kidney injury ; Antineoplastik ajanlar = Antineoplastic agents ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Paraoksonaz = Paraoxonase ; Sisplatin = Cisplatin ; İskemi modifiye albumin = Ischemia-modified albumin

Özet:
Giriş: Sisplatin kanser tedavisinde kullanılan ancak nefrotoksisite, ototoksisite, miyelosupresyon gibi doz sınırlayıcı yan etkileri olan güçlü bir kemoterapötik ajandır. Sisplatin nefrotoksisitesi çeşitli şekillerde kliniğe yansır. 
Bunlardan en sık görüleni akut böbrek hasarı (ABH)'dır. Bu çalışmada sisplatin 
kemoterapisi alan kanserli hastalarda iskemi modifiye albümin (İMA) ve 
paraoksonaz-1 (PON-1) moleküllerinin sisplatin ilişkili nefrotoksisiteye bağlı
henüz kliniğe yansımamış akut böbrek hasarının erken ve doğru bir göstergesi olup 
olamayacağının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma, Düzce Üniversitesi Eğitim Araştırma 
Hastanesi Onkoloji kliniğinde sisplatin kemoterapisi başlanan 40 hasta ile 
yapılmıştır. Daha önce herhangi bir kemoterapi tedavisi almış, nefrotoksik herhangi 
bir ilaç kullanımı olan, diyabeti, hipertansiyonu, kronik böbrek hastalığı (KBH)
olan hastalar çalışma dışında bırakılmıştır. Hastalarda sisplatin tedavisi öncesi ve 
3.kür tedavisi sonrası İMA ve PON-1 düzeyleri değerlendirilmiştir.
Bulgular: Hastaların tedavi sonrası İMA, PON-1, İMA/Albümin oranı, 
kreatinin klirensi, albümin, hemoglobin, venöz kan gazı pH'sı, lökosit, nötrofil,
lenfosit, eozinofil ve bazofil sayılarında istatistiksel olarak anlamlı düşüş
izlenirken; venöz kan gazı laktat düzeylerinde ise anlamlı bir artış saptandı
(p<0,05). Ayrıca hastaların 3.kür tedavi sonrası vücut kitle indekslerinde (VKİ) 
istatistiksel olarak anlamlı bir azalma (p=0,007) izlendi. Tedavi öncesi ve 
sonrasında İMA, PON-1, İMA/Albümin değerlerindeki değişim ile diğer 
biyokimya parametrelerindeki değişim düzeyleri arasındaki korelasyonlar 
karşılaştırıldığında; PON-1 ile kreatinin klirensi ve serum albümin düzeyleri 
arasında zayıf düzeyde pozitif yönlü korelasyon görülürken, PON-1 ile CRP 
arasında zayıf düzeyde ancak negatif yönlü korelasyon saptandı. İMA ve 
ii
İMA/Albümin ile diğer biyokimya parametreleri arasında istatistiksel olarak 
anlamlı bir korelasyon saptanmadı.
Sonuç: Bu çalışmada sisplatin tedavisi sonrası hastalarda İMA, PON-1, 
İMA/Albümin oranı ve kreatinin klirensi anlamlı düzeyde azalmıştır. Akut böbrek 
hasarında PON-1 düzeyinin erken tanı ve hastalığın seyrinde önemli bir takip 
parametresi olabileceği düşünülmekle birlikte; laktat düzeylerindeki artış ile ilişkili 
düşündüğümüz İMA düzeyindeki düşüşün, İMA'in tanısal duyarlılığını azaltması 
sebebiyle akut böbrek hasarının bir göstergesi olabileceği düşünülmemiştir.
Anahtar kelimeler: sisplatin, akut böbrek hasarı, İMA, PON-1

Abstract:
Introduction: Cisplatin is a potent chemotherapeutic agent used in cancer 
treatment but has dose-limiting side effects such as nephrotoxicity, ototoxicity, and 
myelosuppression. Cisplatin nephrotoxicity is clinically reflected in various ways. 
The most common of these is acute kidney injury (AKI). In this study, it was aimed 
to evaluate whether ischemia modified albumin (IMA) and paraoxonase-1 (PON1) molecules can be an early and accurate indicator of acute kidney injury due to 
cisplatin-related nephrotoxicity in cancer patients receiving cisplatin 
chemotherapy.
Materials and methods: The study was conducted with 40 patients who 
started cisplatin chemotherapy in Düzce University Training and Research Hospital 
Oncology Clinic. Patients with previous chemotherapy, any nephrotoxic drug use, 
diabetes, hypertension, and chronic kidney disease (CKD) were excluded from the 
study. IMA and PON-1 levels were evaluated before cisplatin treatment and after 
the third cure treatment.
Results: After the treatment, statistically significant decreases were 
observed in the numbers of IMA, PON-1, IMA/Albumin ratio, creatinine clearance, 
albumin, hemoglobin, venous blood gas pH, leukocytes, neutrophils, lymphocytes, 
eosinophils and basophils; A significant increase was found in venous blood gas 
lactate levels (p<0.05). A statistically significant decrease (p=0.007) was observed 
in the body mass index (BMI) of the patients after the third cycle of treatment. When 
the correlations between the changes in IMA, PON-1, IMA/Albumin values before 
and after the treatment and the changes in other biochemistry parameters were 
compared; While there was a weak positive correlation between PON-1 and 
creatinine clearance and serum albumin levels, a weak but negative correlation was 
found between PON-1 and CRP. No statistically significant correlation was found 
between IMA IMA/Albumin and other biochemistry parameters.
Conclusion: In this study, IMA, PON-1, IMA/Albumin ratio and creatinine 
clearance were significantly decreased in patients after cisplatin treatment. 
Although PON-1 level is thought to be an important follow-up parameter in the 
iv
early diagnosis and course of the disease in acute kidney injury; The decrease in the 
IMA level, which we think is related to the increase in lactate levels, was not 
considered to be an indicator of acute kidney injury, since it reduces the diagnostic 
sensitivity of IMA.
Keywords: cisplatin, acute kidney injury, IMA, PON-1