Hiperlipidemi olan obez çocuklarda denatüre gradient jel elektroforez yöntemi ile apo b-100 ecorı polimorfizmi ile lipid profillerinin karşılaştırılması
Comparison of lipid profiles with apo b-100 ecori polymorphism on obese children with hyperlipidemia by using denaturating gradient gel electrophoresis
Yazar: ÖZLEM TİMİRCİ
Danışman: PROF. DR. TURGAY İSBİR
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine

Özet:
Çocukluk döneminde başlayan ve daha ileri yaşlarda devam eden obezite, morbidite ve mortaliteyi önemli ölçüde etkilemektedir. Obezitenin çocukluk çağındaki etiyopatogenezinde çevresel faktörlerden etkilenme riski azaldığından genetik bozukluklar daha çok dikkate alınmaktadır. Apo B-100 lipoprotein metabolizmasında bulunan serum kolesterol seviyelerinin homeostazında kilit rol oynayan bir glikoproteindir. Lipoprotein metabolizmasındaki genlerin, obezite ile ilişkili koroner arter hastalığı gelişim sürecinde rol oynadığı düşünülmektedir. Bu nedenle çalışmamızda, hiperlipidemik obez çocuklar hasta grubu; birincisi hiperlipidemisi olmayıp obez olan, ikincisi de obezite bulgusu ve hiperlipidemisi olmayan sağlıklı çocuklardan oluşan iki farklı grup kontrol grubu olarak seçilmiştir. Çalışmamızda çocukluk çağı ve adolesan dönemde Apo B-100 EcoRI polimorfizmi ile plazma lipid profillerinin birarada incelenmesi ve Türk toplumunda ilk defa bu konudaki olası ilişkilerin araştırılması amaçlanmıştır. Apo B-100 geninde, 29. ekzondaki EcoRI polimorfizmi ile diğer olası polimorfizmleri saptayabilmek için, ilgili gen dizisinin PCR ile çoğaltılıp, olası mutasyonlar Denatüre Gradient Jel Elektroforezinde (DGGE) farklı paternler de gözlendikten sonra, otomatize DNA dizi analiz cihazı ile dizilemesi yapılarak, dizileme sonuçları bilgisayar yazılım programı (Proseq, BioEdit) yardımıyla değerlendirilmiştir. DGGE ve dizileme sonrasında Apo B-100 geninin 29. ekzonunda sadece bir tek nükleotid değişimine (SNP) rastlanmıştır. Çalışma gruplarında EcoRI polimorfizmi (G4154A) olarak bilinen bu tek nükleotid değişimine ait genotipler incelendiğinde sağlıklı kontrol grubumuzda mutant A alleline rastlanmamıştır. Hasta grubunda ise genotip ile lipid profilleri karşılaştırıldığında, GA genotipi taşıyanlarda total kolesterol ve LDL-kolesterol düzeyleri mutant A alleli taşımayan GG genotipine sahip hastalara göre yüksek olarak bulunmuştur.Çalışmamız sonucunda, obezite ve mutant A alleli taşıyan çocuklarda A allelinin hiperlipidemi geliştirme riskini arttırabileceği kanısına varılmıştır.

Abstract:
Obesity, especially the cases starting from childhood, causes high morbidity and mortality. In childhood obesity, the environmental factors are not assumed to be effective as genetic factors, so genetic factors should be taken care of much more than in adult cases. Apo B-100 is a glycoprotein that is one of the important factors in cholesterol homeostasis. Dislipidemia is important in the pathogenesis of atherosclerosis; so genes related to lipoprotein metabolism are thought to be responsible for the development of coronary artery diseases. For our study, we built three separate groups; one of them was the group of obese children with hyperlipidemia, second one was the group of obese children without hyperlipidemia and the last group contained of healthy children neither with hyperlipidemia nor obesity. In our study, we aimed to evaluate Apo B-100 EcoRI polymorphism and plasma lipid parameters altogether in childhood and adolescence cases and this will be the first such study in Turkey to determine possible relationships of all discussed parameters. We amplified the related gene segment by using polymerase chain reaction (PCR) and determined different patterns by using denaturating gradient gel electrophoresis (DGGE) and also applied automatic sequence analysis. All results were examined by Proseq, BioEdit computer programme. There was a single nucleotide polymorphism on 29th exon of ApoB-100 gene, known as EcoRI polymorphism (G4154A). While we examinate genotypic changes for this single gen chance as known as EcoR1 (G4154A) polymorphism in study groups, we couldnt find mutant A allele in healthy control group. On the other hand, we found mutant A allele in patient group and a correlation between total cholesterol and LDL-cholesterol levels, and GA genotype.At the end of this study, the outcomes made us think, obese children patients having A allele could have a higher risk to have hyperlipidemia in future.