COVID 19 hastalarının başvuru anında serum sitokin ve kemokin düzeylerinin incelenmesi
Examination of serum cytokine and chemokine levels of COVID 19 patients at the time of admission
Yazar: ONUR ALKAN
Danışman: DOÇ. DR. MURAT KÖSE
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Hasta başvurusu = Patient admission ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Kemokinler = Chemokines ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Mortalite = Mortality ; Sitokinler = Cytokines ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaçlar: COVID-19 hastalığının inflamatuvar bir süreç olduğu birçok çalışmada gösterilmiştir. Hastalarda meydana gelen sitokin fırtınası fizyopatolojide etkin mortaliteyi belirleyen en önemli antitelerdendir. Amacımız hastalığın şiddeti ile serum sitokin ve kemokin düzeylerinin korelasyonunu incelemektir.
Hastalar ve Yöntemler: Çalışmaya 78 COVID-19 hastası dahil edildi. Hastalar, acil servise başvuru sırasındak klinik, laboratuvar, radyolojik bulguları değerlendirilerek Dünya Sağlık Örgütü COVID-19 Hastalık Şiddeti Sınıflamasına göre 46 ağır, 32 hafif şiddetli hasta olmak üzere sınıflandırıldı. Serum sitokin ve kemokin düzeyleri Bio-Plex Pro İnsan Sitokin Tarama Paneli (Bio-rad, Hercules, CA, ABD) kullanılarak tespit edildi.
Bulgular: Çalışmaya 54 erkek, 24 kadın olmak üzere 78 COVID-19 hastası dahil edildi. Yaş ortalaması hafif şiddetli hastalıkta 43.1 ± 13.3 ve ağır şiddetli hastalıkta 58.2 ± 15 bulundu. Lökosit sayısı (p=0.002), nötrofil sayısı (p=0.001), artmış ALT (p=0.030), AST (p=0.002), LDH (p<0.001), üre (p<0.013), ferritin (p<0.001), D-dimer (p=0.042), CRP (p<0.001) düzeyleri şiddetli hastalıkta artmıştır. Bununla birlikte lenfopeni (p<0.001) ve trombositopeni (p=0.042) hastalık şiddetiyle ilişki saptanmıştır. Serum IL-13, TNF-α, IFN-γ, MIP-1β ve MCP-1 düzeyleri şiddetli hastalıkta hafif hastalığa göre daha yüksek bulunmasına rağmen istatiksel olarak anlamlılık gösterilememiştir.
Sonuçlar: COVID-19 hastalığı enfeksiyonla ilişkii hiperinflamasyonla tetiklenen morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. Bu çalışmaya dahil edilen sitokin ve kemokin düzeyleri ile hastalığın şiddeti arasında korelasyon saptanmamıştır. Bununla birlikte literatürde özellikle IL-6 ve IL-8 düzeyleri ile hastalık şiddeti ilişkili bulunmuştur. Serum sitokin ve kemokin düzeylerinin saptanması şiddetli COVID-19 vakalarının immünmodülasyonu için alternatif yaklaşımlar sağlayabilir.

Abstract:
Onjective:It has been shown in many studies that COVID-19 disease is an inflammatory process. Cytokine storm that occurs in patients is one of the most important antites that determine the effective mortality in physiopathology. Our aim is to investigate the correlation of serum cytokine and chemokine levels with the severity of the disease.
Patients and methods: 78 COVID-19 patients were included in the study. The patients were classified as 46 severe and 32 mild according to clinical, laboratory and radiological findings at the time of admission to the emergency department. Serum cytokine and chemokine levels were determined using the Bio-Plex Pro Human Cytokine Screening Panel (Bio-rad, Hercules, CA, USA).
Results: 78 COVID-19 patients, including 54 men and 24 women, were included in the study. The mean age was 43.1 ± 13.3 years for mild disease and 58.2 ± 15 years for  severe disease. Leukocyte count (P=0.002), neutrophil count (p=0.001), increased ALT (p=0.030), AST (P=0.002), LDH (p<0.001), urea (p<0.013), ferritin (p<0.001), D-dimer (p=0.042), CRP (p<0.001) levels increased in severe disease. However, lymphopenia (p<0.001) and thrombocytopenia (p=0.042) were associated with disease severity. Although serum IL-13, TNF-α, IFN-γ, MIP-1β, and MCP-1 levels were found to be higher in severe disease than in mild disease, they were not statistically significant.
Conclusion: COVID-19 disease causes morbidity and mortality triggered by infection-related hyperinflammation. There was no correlation between the cytokine and chemokine levels included in this study and the severity of the disease. However, in the literature, especially IL-6 and IL-8 levels and disease severity have been associated. Detection of serume cytokine and chemokine levels may provide alternative approaches for immunomodulation of severe cases of COVID-19.