Eko-okullar ile klasik-okullardaki 8. sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik tutumlarının karşılaştırılması ve öğrenci görüşleri
The comparison of environmental attitudes of 8th grade elemantary school students attending the eco-schools and the classical schools and students views
Yazar: FATMA ER
Danışman: PROF. DR. SÖNMEZ GİRGİN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eko-okullar = Eco-schools ; Okullar = Schools ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Çevre = Environment ; Çevre dostu davranışlar = Pro-environmental behaviours ; Çevresel davranışlar = Environmental behaviours ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenci davranışı = Behavior of student ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Öğrenciler = Students

Özet:
Çalışmanın amacı Eko-Okullar ile Klasik-Okullardaki 8.sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik tutumları arasında anlamlı fark bulunup bulunmadığını anlamaktır. Bu araştırmada uluslararası bir çevre eğitimi programı olan Eko-Okullar programının uygulandığı okullar ile sadece MEB ortaokul programının uygulandığı Klasik-Okullardaki 8.sınıf öğrencilerinin çevreye yönelik tutumları karşılaştırılmış ve öğrenci görüşlerine başvurulmuştur. Araştırma için okullarda 2013-2014 eğitim-öğretim yılı 2014 Mayıs ayının son iki haftası içinde uygulama yapılmıştır. Bu araştırmanın modeli betimsel tarama modelidir. Araştırmanın evreni Ankara'da ki ortaokul 8.sınıf öğrencileri olarak belirlenmiştir. Örneklem olarak iki Eko-Okulun öğrencileri ve iki Klasik-Okulun öğrencileri seçilmiştir. Veri toplama aracı olarak daha önceden farklı araştırmacılar tarafından geliştirilen İlköğretim Öğrencileri Çevre Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Uygulama sonuçlarından çıkan Croanbach alfa katsayısı 0,624 olarak hesaplanmıştır. Ayrıca öğrencilerle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Çevre tutum ölçeği 127 Eko-Okul öğrencisi ve 149 Klasik-Okul öğrencisi olmak üzere toplam 276 öğrenciye uygulanmıştır. Öğrenciler kendilerine dağıtılan ölçekleri bir ders saati içinde doldurarak geri vermişlerdir. Bu öğrencilerden 146 tanesi kız, 130 tanesi ise erkek öğrencilerden oluşmaktadır. Eko-Okulda görüşme yapılırken öğrenciler Eko-Timde görevli olan öğrenciler ve Eko-Timde görevli olmayan öğrenciler arasından rastgele seçilmiştir. Eko-Okul ve Klasik-Okullardan toplam 17 öğrenciyle yarı yapılandırılmış görüşme yapılırken görüşmeler sesli kayıt altına alınmıştır. Veriler toplandıktan sonra nicel verilerin analizi SPSS programı ile yapılmıştır. Okul türüne (Eko-Okul ve Klasik-Okul) ve cinsiyete göre çevreye yönelik tutum farkına bakarken bağımsız örneklemler t-testi yapılmıştır. Sonuçta çevre ölçeğinde bulunan olumlu ve olumsuz maddeler açısından okul türüne göre çevreye yönelik tutumda anlamlı bir fark bulunamamıştır. Cinsiyetle ilgili analiz sonucunda çevreye yönelik tutumda kız öğrenciler lehine anlamlı fark çıkmıştır. Sonuçlar APA'ya uygun tablolarla verilmiştir. Görüşme ile ilgili nitel veriler içerik analizi yapılarak tema, kategori ve kodlar oluşturulmuştur. Bu sonuçlar tablolar halinde verilmiştir. Görüşme sonuçlarına göre Eko-Okullarda çevre eğitimine yönelik uygulamalar yapılırken, Klasik-Okullarda geri dönüşüm dışında uygulama yapılmadığı görülmüştür. Eko-Okullardaki öğrenciler okullarındaki çevre eğitiminden genel olarak memnun görünürken, Klasik- Okul öğrencileri daha fazla uygulama yapılmasını istemektedirler. Çevreye yönelik bilgi açısından ders kitaplarındaki bilgileri her iki grupta benzer şekilde cevaplarken Eko-Okul öğrencileri aktif uygulamalar hakkındaki performanslarından da bahsetmişlerdir. Eko-Okullarda çevre etkinliklerinin daha çok Eko-Time yönelik olduğu ve diğer öğrencilerin çok fazla katılamadığı görülmüştür. Bu yüzden okul türleri arasında tutum açısından bir fark bulunamadığı düşünülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to understand if there is a meaningful difference between the enviromental attitudes of 8th grade students in eco-Schools and classical-Schools. In this research, enviromental attitudes of 8th grade students in Eco-Schools in which Eco-School program, an international environmental education program, has been practiced and classical-schools in which MEB secondary school program has only been practiced, have been compared and the opinions of students have been consulted. For this research, applicaton has been done in last two weeks of May 2014 in 2013-2014 education year at schools. Model of this research is descriptive survey model. The population of this research is defined as 8th grade students in Ankara. The students of two Eco-Schools and the students of two Classical-Schools have been chosen as the sample. As data collection instrument elemantary school enviromental attitude scale, previously impoved by other researchers, has been used. Cronbah alfa  co-efficient resulted in application has been calculated as 0,624. Furthermore, semi-structured interviews have been done with students and recorded. Environmetal attitude scale has been applicated to 127 students from Eco-Schools and 149 students from Classical-Schools, and in total it has been applicated to 276 students. In a course period, students has filled the scales handed out to them and given them back. 146 of these students are female and 130 of these students are male. While interview has been done in Eco-Schools, students has been chosen from eco-team and non-eco-team by randomly. Semi-structured-interview has been done to 17 student from eco-schools and classical school in total and sound recording has been done in these interviews. After data has been collected, analysis of quantitative data has been done with SPSS program. While analyzing  environmetal attitude difference according to the school type (eco-school and classical school)  and gender, independent samples t-test has been applied. In results, from the points of positive and negative items, a meaningful difference cannot be found in the environmental attitudes with respect to school type. In the analysis results initiated with gender, about environmental attitude, a meaningful difference has been found on behalf of female students. Results have been given in the tables suitable for APA. Themes, categories, codes  have been formed by analyzing qualitative data collected by the interviews. These results have been given as tables. According to the results of interviews, while environmental applications have been done in Eco-Schools, except from recycle, any application has not been done in classical schools. While students in Eco-Schools seem to be pleased with environmental education in their school in general, students of Classical-Schools want more application to be done. While both groups have answered similarly about environmental information in course books, students of Eco-Schools have also mentioned about their performance about the active applications. In Eco-Schools, it has seen that environmental activites are mostly intended to Eco-Team and other students can not  participate in these activities mostly. In this reason, it has not been thought that no attitude difference is found between school types.