İlkokul (3. ve 4. sınıf) ortaokul (5., 6., 7. ve 8. sınıf) fen bilimleri ders kitaplarının soruşturma (araştırma-sorgulama)temelli öğretim (STÖ) açısından incelenmesi
Investigation of the primary (3. 4. grade) and secondary (5, 6, 7, 8. grade) school science course book in terms of inquiry (research-questioning) based teaching (IBT)
Yazar: NAFER CEREN YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. ZEKİ BAYRAM
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Fen bilimleri = Sciences ; Ortaokullar = Secondary schools ; Sorgulama modeli = Query model ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu çalışmada 2019-2021 eğitim-öğretim yılları arasında 2018 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'na göre hazırlanan Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu tarafından onaylanan ilkokul (3. ve 4. Sınıf) ve ortaokul (5., 6., 7. ve 8. Sınıf) Fen Bilimleri ders kitaplarının, Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'nın temelini oluşturan soruşturma (araştırma-sorgulama) temelli öğretim (STÖ) yaklaşımı yönünden incelenmesi yapılmıştır. Bu çerçevede 2019-2021 yılları arasında Talim ve Terbiye Kurulu tarafından onaylanan Fen Bilimleri ders kitapları toplanarak, incelenmiş öğretim programında önerilen bir yaklaşım olan soruşturma (araştırma-sorgulama) temelli öğretim (STÖ) yaklaşımına göre uygun olup olmadığı analiz edilmiştir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi ile yürütülmüştür. Verilerin analizinde ise betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Kitapların incelenmesi için STÖ'ye uygun temalar belirlenmiş, Bayram (2020) tarafından belirlenen soruşturma temelli öğretim tasarlama kuralları çerçevesinde ölçütler oluşturulmuştur. Belirlenen ölçütler ile ilkokul ve ortaokulda toplamda 10 adet Fen Bilimleri ders kitapları ayrıntılı bir şekilde analiz edilmiştir. Analizler sonucunda, ilkokul 3. ve 4. Sınıf ve ortaokul 5., 6., 7. ve 8. Sınıf Fen Bilimleri ders kitaplarının soruşturma (araştırma-sorgulama) temelli öğretim (STÖ) anlayışı içermediği, verilen etkinliklerin araştırma sorusu, tahmin, araştırma süreci, bulguları paylaşma gibi STÖ aşamaları içermediği için ilkokul 3. ve 4. Sınıf ve ortaokul 5., 6., 7. ve 8. Sınıf Fen Bilimleri ders kitaplarının soruşturma temelli öğretime uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this study, the primary school (3, 4th grade) and secondary school (5, 6, 7, 8th grade) Science textbooks prepared according to the 2018 curriculum between the 2019-2021 periods, approved by the Ministry of National Board of Education, It will be examined in terms of inquiry-based teaching (IBT) approach, which forms the basis of the Science Curriculum. In this context, Science textbooks approved by the Board of Education and Discipline between 2019-2021 periods will be collected, and it will be analyzed whether it is suitable according to the inquiry-based teaching (IBT) approach, which is an approach suggested in the curriculum. In this research, document analysis, one of the qualitative research methods, will be used. The data resulting from the examination of the books will be subjected to content analysis. Analysis will be made by looking at the sub-categories determined for content analysis. As a result of the examination, the  appropriateness of the  primary school (3, 4th grade ) and the secondary school (5th, 6th, 7th and 8th grade )Science textbooks in terms of inquiry-based teaching (IBT) and the consistency / compatibility of the books published by different publishing houses with each other will be tried to be revealed.