Koroidal neovaskülarizasyonu bulunanyaşa bağlı makula dejenerasyonlu hastalarda intravitreal bevacizumab'ın etkinliği
Koroidal neovaskülarizasyonu bulunanyaşa bağli makula dejenerasyonlu hastalarda i̇ntravitreal bevacizumab'in etkinliği
Yazar: AHMET ALTUN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA GÜRKAN ERDOĞAN
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases

Özet:
Bu çalışmadaki amacımız koroidal neovaskülarizasyonu bulunan yaşa bağlı makula dejenerasyonlu (YBMD) hastalarda intravitreal bevacizumab (İVB)'ın koroidal neovaskülarizasyona (KNV), düzeltilmiş en iyi görme keskinliğine ve santral makula kalınlığına etkisini araştırmaktı. Bu doğrultuda Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniğinde yaş tip YBMD tanısı alan 40 hastanın 50 gözü çalışmaya dahil edildi. Tüm hastaların tedavi öncesinde her iki gözünün tam oftalmolojik muayenesi ve fundus floresein anjiografisi (FFA), gizli veya şüpheli lezyonlarda indosiyanin yeşil anjiografisi (IGA) yapıldı. Optik koherens tomografi (OKT) ile santral makula kalınlıkları ölçüldü. Hastaların düzeltilmiş en iyi görme keskinlikleri logMAR eşeli ile ölçüldü. LogMAR eşeli ile görme keskinliği alınamayan hastaların ise Snellen eşeli ile en iyi görme keskinlikleri belirlenip logMAR karşılıklarına çevrildi. Koroidal neovaskülarizasyonun karakteristiği ve lezyon aktivitesi FFA, IGA ve OKT ile değerlendirildi. Çalışmaya katılan hastaların ortalama yaşı 73.92±8.59 yıl idi. Çalışmaya katılan gözlerin 35'inde (%70) koroidal neovaskülarizasyon subfoveal, 14'ünde (%28) jukstafoveal ve 1'inde (%2) ekstrafoveal yerleşimliydi. Gözlerin 24'ünde (%48) KNV tipi baskın klasik, 19'unda (%38) gizli ve 7'sinde (%14) minimal klasik idi. Hastaların ortalama takip süresi 14.6±8.5 (3-30) ay ve yapılan ortalama İVB enjeksiyon sayısı 2.38±1.12 idi. Tedavi öncesi ortalama düzeltilmiş en iyi görme keskinliği sırasıyla baskın klasik, gizli ve minimal klasik KNV'li gözlerde 1.96±1.03, 1.23±0.94 ve 1.49±1.00 logMAR idi. Birinci ayın sonunda bu düzeltilmiş en iyi logMAR görme keskinlikleri sırasıyla 1.78±0.94, 1.01±086 ve 1.46±0.93'ye; üçüncü ayın sonunda 1.52±0.92, 0.82±0.76 ve 1.11±0.70'ye; altıncı ayın sonunda 1.30±0.85, 0.77±0.61 ve 1.08±0.77'ye; son muayenelerinde ise 1.32±0.86, 0.73±0.58 ve 0.87±0.67'ye yükseldi. Tedavi sonrası düzeltilmiş en iyi görme keskinliğindeki bu artışların tümü tedavi öncesi düzeye göre istatistiksel olarak anlamlı (p <0,05) bulundu. Ayrıca tedavi edilmeyen gözlerin de düzeltilmiş en iyi görme keskinliklerinde istatistiksel olarak anlamlı artışlar (p <0,05) tespit edildi. Ancak KNV tipine veya lokalizasyonuna göre düzeltilmiş en iyi görme keskinliği değişimleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p >0,05). 
Tedavi öncesi OKT ile ölçülen ortalama santral makula kalınlıkları sırasıyla baskın klasik, gizli ve minimal klasik KNV'li gözlerde 394.32±138.99µm, 341.84±88.53µm ve 320.14±75.81µm idi. Birinci ay sonunda bu santral makula kalınlıkları sırasıyla 335.59±112.70µm, 308.26±85.39µm ve 274.86±62.91µm'e; üçüncü ayın sonunda 304.68±98.95µm, 274.21±62.68µm ve 263.14±56.1µm'e düştü. Tedavi sonrası ortalama santral makula kalınlığındaki bu azalmaların tümü tedavi öncesi düzeye göre istatistiksel olarak anlamlı (p <0,05) bulundu. Ancak KNV tipine veya lokalizasyonuna göre santral makula kalınlığındaki bu değişimler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p >0,05). Sonuç olarak yaş tip YBMD'li hastalarda KNV'nin karakteristik özelliklerine bağlı olmaksızın İVB enjeksiyonunun, düzeltilmiş en iyi görme keskinliğini hem enjeksiyon yapılan gözde hem de enjeksiyon yapılmayan diğer gözde arttırdığını ve santral makula kalınlığını azalttığını tespit ettik.
Anahtar kelimeler: Koroidal neovaskülarizasyon, yaş tip yaşa bağlı makula dejenerasyonu, intravitreal bevacizumab, fundus floresein anjiografi, optik koherens tomografi

Abstract:
The main purpose of this study was to search efficiency of intravitreal bevacizumab (IVB) injection on choroidal neovascularisation (CNV), the best corrected visual acuity (BCVA) and central macular thickness (CMT) in age-related macular degeneration (ARMD) with choroidal neovascularisation. Fifty eyes of the 40 patients with exudative ARMD diagnosed at Clinic of Ophthalmology were included in this study. A complete ophthalmologic examination, fundus fluorescein angiograpy (FFA) and indocyanine green angiography (IGA) to occult and suspicious lesions were made for both eyes before treatment to all patients. CMT of the eyes were measured by optical coherence tomography (OCT). BCVA of the patients were measured by logMAR chart. Snellen chart was used for the patients whose BCVA could not be measured by logMAR. And then these measurements were converted to their logMAR equivalents. Characteristics and activity of the lesions were evaluated by FFA, IGA and OCT. The mean age of the patients was 73.92 (SD 8.59) years. Thirty-five (70%) eyes had subfoveal, 14 (28%) eyes had juxtafoveal and 1 (2%) eye had extrafoveal CNV. Twenty-four (48%) eyes had predominantly classic, 19 (38%) eyes had occult and 7 (14%) eyes had minimally classic CNV. The mean follow-up was 14.6±8.5 months (3-30) and the mean number of the IVB injection was 2.38±1.12. The mean BCVA before the treatment for predominantly classic, occult and minimally classic CNVs were 1.96±1.03, 1.23±0.94 and 1.49±1.00 logMAR in sequence. The mean BCVA of these eyes improved to 1.78±0.94, 1.01±086 and 1.46±0.93 at the first month; 1.52±0.92, 0.82±0.76 and 1.11±0.70 at the third month; 1.30±0.85, 0.77±0.61 and 1.08±0.77 and the sixth month; 1.32±0.86, 0.73±0.58 and 0.87±0.67 at the last examination after treatment. All improvements in BCVA that happened after treatment were statistically significant (p <0,05) when compared to initial level. And the fellow eyes, that were not injected, had also showed statistically significant improvement in BCVA (p <0,05). But there was no statistically significant difference in BCVA by comparing types or localization of CNVs (p >0,05). CMT of the eyes before the treatment with predominantly classic, occult and minimally classic CNVs were 394.32±138.99µm, 341.84±88.53µm and 320.14±75.81µm in sequence. 
CMT of these eyes decreased to 335.59±112.70µm, 308.26±85.39µm and 274.86±62.91µm at the first month; 304.68±98.95µm, 274.21±62.68µm and 263.14±56.1µm at the third month after treatment. All decreases in CMT that happened after treatment were statistically significant (p <0,05) when compared to initial level. But there was no statistically significant difference in CMT by comparing types or localization of CNVs (p >0,05). In conclusion, we suggest that IVB injection improves BCVA, decreases CMT in any kind of exudative ARMD not only in treated eyes, but also in untreated eyes.
Keywords: Choroidal neovascularisation, exudative age-related macular degeneration, intravitreal bevacizumab, fundus fluorescein angiography, optical coherence tomography