Güneydoğu Anadolu bölgesi Orta Tunç Çağı seramiği
Middle Bronze Age Period Pottery at Southeastern Anatolian region
Yazar: SABAHATTİN EZER
Danışman: PROF. DR. FİKRİ KULAKOĞLU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Arkeolojik alanlar = Archeological areas ; Geç Tunç Çağı = Late Bronze Age ; Güneydoğu Anadolu bölgesi = Southeastern Anatolia region ; Seramikler = Ceramics ; Tunç Çağı = Bronze Age

Özet:
?Güneydoğu Anadolu Bölgesi Orta Tunç Çağı Seramiği? başlıklı bu tez çalışması, günümüz Güneydoğu Anadolu Bölgesi siyasi sınırları içerisinde kalan Orta Tunç Çağı yerleşimlerine ait seramik buluntularının değerlendirilmesi ile hazırlanmıştır. Şaraga Höyük seramik buluntuları tez kapsamına esas malzeme olarak alınmıştır. Diğer yerleşmelere ait seramikler ise ilgili yayınlardan toplanmıştır.II. Bölümde, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin coğrafi konumu ve yapısı, M.Ö. 2. bindeki siyasi durum ve bölgenin Orta Tunç Çağı yerleşimleri hakkında genel bilgiler verilmiştir. Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde şimdiye kadar Orta Tunç Çağı'na (M.Ö. 2000 ? 1600) ilişkin yazılı belge ele geçmemiştir. Ancak özellikle Suriye, Irak ve Orta Anadolu'da ( Kültepe) ele geçen yazılı belgeler Güneydoğu Anadolu Bölgesi hakkında dolaylıda olsa bazı bilgiler sunmaktadır. Söz konusu bölüm daha çok Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ne komşu olan merkezlerde saptanan yazılı kaynaklara dayanılarak hazırlanmıştır.III. Bölümde, Güneydoğu Anadolu Bölgesi ve komşu bölgelerde görülen yaygın seramik grupları ana hatları ile tanıtılmıştır. Böylelikle bölgede görülen seramik hakkında yapılmış olan çalışmaların kısaca tarihçesi verilmiş ve dönemin yaygın seramiği hakkında genel bilgilere ulaşılmıştır.IV. Bölümde, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin seramik özellikleri tanıtılmış ve tipolojisi oluşturulmuştur. Bu bölümde Şaraga Höyük malzemesi her yönden incelenmiş ve tanıtılmıştır. Şaraga Höyük seramik tipolojisi dışında kalan diğer yerleşimlere ait seramiklerde yayınlardan faydalanarak değerlendirmeye alınmıştır. Böylelikle Güneydoğu Anadolu Bölgesi seramiği tam olarak örneklenmiş ve değerlendirilmiştir.V. Bölümde, değerlendirmelere geçilmiş ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi Orta Tunç Çağı seramiğinin yayılım alanı, komşu bölgelerle olan ilişkileri ve tarihlendirmesi yapıldıktan sonra elde edilen sonuçlar belirtilmiştir.Böylelikle, Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin Orta Tunç Çağı'nda farklı kültürel bölgelere sahip olduğu anlaşılmıştır. İlk Tunç Çağından itibaren seramik üretim teknolojisinin devamlılık gösterdiği, Şaraga Höyük seramiğinin yerel bir üretimin sonucu ortaya çıktığı ve bu seramik grubunun çekirdek bölgesinin Fırat Vadisi olduğu sonuçlarına varılmıştır.

Abstract:
This study named as ? Middle Bronze Age Period Pottery at Southeastern Anatolia Region?, is conducted on the research of Middle Bronze Age pottery assemblages in Southeastern Anatolia Region settlements. The pottery findings of Saraga Höyük is taken as the main data resource. Within the framework of this study, the pottery group of Saraga Höyük is taken into consideration as the main data material. The data of the other settlements is researched on the relevant literature in order to make a collective assessment of the pottery found at the region.In section II: The geographical location and the structure of the Southeastern Anatolia Region , the political apperance during the 2nd millenium B.C. and the general information on the settlements of the region has revealed. There is no written evidence on Middle Bronze Age (2000- 1600 B.C.) Southeastern Anatolia Region till recently. The tablets found at Syria, Iraq and Central Anatolia (Kültepe) gives some indirect information on the said Region. While conducting this section, the written evidence of the neighbouring settlements of the Southeastern Anatolia Region is taken into consideration.In section III: The mainlines of the widespread pottery groups in Southeastern Anatolia Region is revealed within the neighbouring regions. A short history of the pottery resarchs on the region is demonstrated and the general knowledge on the widespread pottery of the said period is revealed.In section IV: The inventory and the typological classification of the pottery on the Southeastern Anatolia Region is conducted within the evidence from Şaraga Höyük. The data on the neighbouring settlements is obtained with the help of the related literature and is evaluated.In section V: The evaluation and the presentation of the spread, the relation with the neighbouring regions and the dating of the pottery is taken into consideration.It is observed that during the Middle Bronze Age Period, there are different cultural regions in the Southeastern Anatolia Region. The tradition on pottery production has a continuity during the Early Bronze Age Period. The pottery of Saraga Höyük is the product of local productions and the core region of this pottery group is the Euphrates Walley.