Doğu Akdeniz bölgesinde turunçgil mat solgunluk hastalığı (Citrus Blight) etmeninin araştırılması
Searching of Citrus Blight diseases possibility in the eastern Mediterranean region
Yazar: METANET AKKUŞ ÇİFTCİ
Danışman: DOÇ. DR. MUKADDER KAYIM
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, Doğu Akdeniz Bölgesi'nde Turunçgil Mat Solgunluk hastalığı (Citrus Blight: CB) etmeninin araştırılması ve tanılanması amacıyla farklı lokasyonlardaki 20 yaşından büyük turunçgil bahçelerinde surveyler yapılmıştır. Turunçgil Mat Solgunluk hastalığına benzer simptom gösteren ağaçların gövdesine şırınga ile su injeksiyon testi uygulanmış ve moleküler analiz için saçak kök örnekleri alınmıştır. Survey çalışmaları 2006-2008 yılları arasında Adana-Merkez, Adana-Karataş yolu, Adana-Havutlu, Misis-Yakapınarı-Abdioğlu, Kozan-Çukurköprü, Mersin-Dikilitaş, Mersin-Iğdır, Mersin-Ataş Rafinerisi, Tarsus-Yenice'deki toplam 23 farklı turunçgil bahçesinde gerçekleştirilmiştir. Şırınga ile toplam 198 ağacın gövdesine 60 sn'de ve 1 sn'de injekte edilen su miktarı ml olarak hesaplanmıştır. Buna göre 0.0-0.3 ml/sn arasında su injekte edilen 81 ağaç, 0.5-1.5 ml/sn arasında su injekte edilen 76 ağaç, 0.3 ml'den fazla su alan 12 ağaç ve 1.5 ml'den fazla su alan 29 ağacın olduğu belirlenmiştir. Su alımı test sonuçlarına göre 198 ağaçtan 81'i CB hastalığı açısından şüpheli bulunmuştur. Bu ağaçlar arasından 0.0-0.3 ml/sn arasında su alan 45 ağaç CB hastalığı ile ilişkili p12 proteinine spesifik p12 geni için RT-PCR ile moleküler analize tabi tutulmuştur. Bu ağaçlardan 38'i RT-PCR ile p12 geninin 396 baz çifti (bç) açık okuma çerçevesinin çoğaltımı ile pozitif sonuç vermiştir.

Abstract:
In this study, surveys have been done to investigate the presence of Citrus Blight disease and diagnosis of the disease in different locations and different citrus orchards which are more than 20 years old in The Eastern Mediterranean Region. Trunks of trees showing CB-like symptoms have been water injected by syringe within 60 seconds and samples from their fibrious roots have been collected for molecular analysis. The surveys have been done in 23 different citrus orchards in Adana-Balcalı, Adana-Karataş, Adana-Havutlu, Misis-Yakapınarı-Abdioğlu, Kozan-Çukurköprü, Tarsus-Yenice, Mersin-Dikilitaş, Mersin-Iğdır and Mersin-Ataş Rafineri during 2006-2008. One hundred and ninty eight trees have been water injected on their trunks within 60 seconds and water uptake by the trunk has been calculated as ml per second. Based on water injection test, 0.0-0.3 ml of water has been uptaken by 81, 0.5-1.5 ml of water has been uptaken by 76, over 0.3 ml of water has been uptaken by 12, and over 1.5 ml of water has been taken by 29 trees within one second. It has been concluded that 81 trees out of 198 have been found suspicious for CB based on water uptake test. Among these trees, 45 trees have uptaken 0.0-0.3 ml of water in one second and these trees have been studied for RT-PCR for p12 gene which is spesific for CB associated protein p12. Thirty eight trees out of forty five gave positive result for the 396 bp of p12 ORF gene amplification by RT-PCR.