6 yaş grubu çocukların aile resimlerinin sosyo-kültürel değişkenler ve davranış problemleri açısından karşılaştırılması
Family drawings of 6 years old children compare socio-cultural correlations and behavior problems
Yazar: LALE OKYAY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YEŞİM ÖZLÜ FAZLIOĞLU
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim-İş Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile = Family ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Resim çizme = Drawing ; Resimler = Pictures ; Sosyal çevre = Social environment ; Sosyokültürel değişme = Socio-cultural change ; Sosyokültürel faktörler = Socio-cultural factors ; Sosyokültürel sorunlar = Socio-cultural problems ; Çocuk resimleri = Children's paintings

Özet:
Bu araştırma 6 yaş grubu okulöncesi eğitim kurumlarına giden çocukların aile resimlerinin sosyo-kültürel değişkenler ve davranış problemleri açısından karşılaştırılması amacıyla yapılmıştır.Araştırmanın örneklemini; Edirne Merkez İlçesinde okul öncesi eğitim kurumlarına giden 84 kız ve 102 erkek çocuk olmak üzere toplam 186 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplamak amacı ile ?Aile? konulu çizimler, Aile Bilgi Formu ve Okulöncesi Çocuklar İçin Davranış Ölçeği (3-6 yaş) kullanılmıştır. Elde edilen veriler, sosyo-kültürel özelliklere göre değerlendirilmiş ve Dörtlü (Phi) korelasyon katsayısı, Cramer V, Kendall Tau-b, Spearman sıra farkları korelasyon katsayısı (Spearman rho), Kay kare tekniği, Mann Whitney U testi, Kruskal-Wallis H testi, ANOVA, Sheffe Testi kullanılarak analiz edilmiştir.İstatistiksel analizler sonucunda 6 yaşındaki çocukların cinsiyetleri ile anne, baba ve çocuk figürlerindeki ayrıntılar arasında ve ağız çizimi ile annenin öğrenim düzeyi arasında anlamlı farklar bulunmuştur. Anne figürüne göz çizmeyen ve baba figürüne vücuda bitişik biçimde kollar çizen çocukların daha yüksek problem davranış problemi düzeyine; anne figürüne kısa bacak çizen çocukların ise daha yüksek sosyal işbirliği düzeyine sahip olduğu görülmüştür.Ev ve çevreye ait detaylar ve çocukların resimlerinde kullandıkları renkler açısından kız ve erkek çocuklar arasında farklılıkların olduğu; bazı çevre detayları ve kullanılan renkler ile çocukların davranış problemleri ve sosyal beceri düzeylerinin anlamlı biçimde farklılaştığı görülmüştür. Kızların çoğu anne figürünü cinsiyetine uygun olarak çizmiştir. Çocukların cinsiyetleri ile aile bireylerinin birbirlerine yakın veya uzak çizilmeleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Annesi ilkokul mezunu olan çocukların resimlerindeki figürleri sayfanın üst tarafına çizdiği ve çiziminde silik çizgiler kullandığı görülmüştür. Üniversite mezunu olan babaların çocukları figürleri sayfanın sol tarafına çizdiği; ortaokul mezunu olan babaların çocuklarının ise resimlerinde silik çizgiler kullandığı görülmüştür.Resimlerin sayfanın soluna sıkıştırılarak yapılması, resimlerde silik-kesintili çizgiler kullanması ile koyu-bastırılmış çizgiler kullanması ve kağıdın dikey veya yatay kullanımı ile ailelerin gelir durumları arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur.Kız çocuklar resimlerinde en büyük figürü anne-çocuk olarak çizerken, erkeklerin baba-çocuk figürünü büyük boyutlarda çizdikleri bulunmuştur.Babanın eğitim seviyesi düştükçe çocuğun problem davranış puanlarında bir artış gözlenmiştir.

Abstract:
This research has been done in order to compare the family drawings of 6 year old children who attend to preschools according to socio-cultural correlations and behavior problems.Sampling of the research has been formed by studying on 84 girls and 102 boys, total 186 children who attend to preschools in the city centre of Edirne. The drawings related to the subject of Family, Family Information Form and Attitude Scale for preschool children (3-6 year old) have been used in order to get input data. The input data got was evaluated according to socio-cultural features and was analyzed by using Phi correlation coefficient, Cramer V, Kendall Tau-b, Spearman rho correlation coefficient, kay square technique, Mann Whitney U Test, Kruskal-Wallis H Test, ANOVA, Sheffe Test.As a result of statistical analysis, meaningful differences were found between the details of the figures of mother, father and children and sex of 6 year old children and also between the shape of the mouth and standard of learning of mother. The level of problem behavior of the children who couldn?t draw an eye to mother?s figure or drew the arms next to the father?s body is high and the level of social cooperation of the children who drew short legs to mother?s figure is high.It has been seen that there are some differences between the girls and the boys in the details related to the house and environment and the colors they used in their drawings; and also behavior problems of the children and the level of social skill have changed meaningfully according to some environmental details and the colors used .Most of the girls drew mother?s figure according to their sex. There is a meaningful relationship between the children?s sex and the drawings of the family members close or far away from each other. The children whose mother graduated from primary school drew the figures at the top of the pages in their drawings and also they used low-key lines. The children whose father graduated from university drew the figures at the left side of the page; the children whose father graduated from secondary school used low-key lines in their drawings.The drawings drawn at the left side of the page closely, using low-key and on and off lines or dark and repressed lines and also using the page in vertical or horizontal way are related to the income of the family meaningfully.The girls drew the biggest figure as a mother and a child, besides the boys drew the biggest figure as a father and a child.The result of the research shows that as the education level of father decreases, the score of problem behavior of the children increases.