Elektriksel yaralanmalar nedeniyle çocuk yoğun bakım ünitesinde izlenen hastaların demografik ve klinik özelliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of demographic and clinical features of patients with electrical injuries in picu
Yazar: MERYEM SALMIŞ FİDAN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA TAŞKESEN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Demografi = Demography ; Elektrik çarpmaları = Electric injuries ; Evrensel önlemler = Universal precautions ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri-pediyatrik = Intensive care units-pediatric ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Elektrik çarpması (EÇ) yaralanmaları, sıklıkla küçük çocuklarda ve evde gerçekleşen kazalardır. Elektrik çarpmaları hala çok önemli bir morbidite ve mortalite sebebidir. Basit yanıklardan çok ciddi organ yaralanmalarına varan geniş bir yelpazeye sebep olur. Bu çalışmanın amacı, elektrik yaralanması nedeniyle çocuk yoğun bakım ünitesinde izlenen olguların, sosyodemografik verilerini ve izlem sonuçlarını değerlendirmektir.
Materyal ve Metod: Çalışmamızda Ocak 2011 ile Ağustos 2017 yılları arasında Diyarbakır ve çevre illerden Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Yoğun Bakım Ünitesinde (YBÜ) yatırılarak izlenen elektrik çarpmasına maruz kalmış 0-18 yaş arası 54 olgunun dosyası retrospektif olarak incelendi. Olgular yaş, cinsiyet, kaza yeri ve nedenleri, mevsim, yaşadığı yer, voltaj türü, ek patolojiler, şuur durumu, glaskow koma skalası (GKS), laboratuvar verileri, mekanik ventilatör (MV) desteği ve süresi, hastanede yatış süreleri ve sonuç açısından detaylı olarak incelendi. 
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 54 hastanın %37'si kız, %63'ü erkek idi. Hastaların yaş aralığı 11 ay ile 176 ay (14 yaş) arasında olup ortalama yaş 72,6± 44,5 ay olarak saptandı. Hastaların geldiği yer incelendiğinde; 23 hastanın şehir merkezinden, 21 hastanın ilçe ve köylerden, 10 hastanın ise farklı şehirlerden geldiği görüldü. Elektrik çarpmaları olguları mevsimlere göre incelendiğinde; hastaların en sık %42,6 ile yaz aylarında yaralandığı görüldü. Kazaya neden olan voltaj türü incelendiğinde; hastaların %20'sinin yüksek voltaja maruz kaldığı, %80'inin ise düşük voltaja maruz kaldığı saptandı. Düşük voltaj ile meydana gelen kazalarda en sık %26 banyoda kullanılan güvenliksiz su ısıtıcısı nedenli olduğu belirlendi. Diğer yaralanma nedenleri olarak %17 priz, %13 elektrik kablosu, %5 buzdolabı, %5 fırın, %4 elektrik sobası, %4 vantilatör, %4 balkonda kullanılan seyyar lamba, %2 bahçedeki su dinamosundan kaynaklandığı saptandı. Yoğun bakıma yatış anında hastaların 36'sının spontan solunumda, 18'inin entübeli olduğu saptandı. Entübe takip edilen hastaların MV'deki kalış süresinin ortalaması 19,8±32,4 gün olarak saptandı. YBÜ'deki yatış süreleri minimum 1 gün, maksimum 120 gün olup ortalaması 8,59±20,1 gün olarak saptandı.
Ölüm nedenleri incelendiğinde, hastaların beyin ödemi, sepsis, solunum yetmezliği ve kardiyak yetmezlik nedeni ile kaybedildiği tespit edildi. Mortalite oranı %20,3 olarak saptandı. Mortalite ile laboratuvar değerleri arasındaki ilişki incelendiğinde ölüm ile sonuçlanan olgularda, başvuru anındaki kreatin kinaz (CK), creatin kinaz-muscle brain (CK-MB), aspartat transaminaz (AST), alanin transaminaz (ALT), laktat dehidrogenaz (LDH) değerlerine bakıldı. Ölüm ile sonuçlanan olgularda CK ortalama 2860,8±1742,5 U/L, CK-MB 137,1±139,6 ng/ml, LDH 1362,6±708,5 U/L, AST 307,8±262,6 U/L saptandı. Voltaj türü ile cinsiyet karşılaştırmasında, yüksek voltaja maruz kalan 11 hastanın hepsi erkek idi. Düşük voltaja maruz kalan 43 hastanın 23'ü erkek, 20'si kız idi. Düşük voltajda erkek kız oranı birbirine yakın iken, yüksek voltaj ile yaralanan olguların sadece erkek olduğu saptandı. Voltaj türü ile cinsiyet karşılaştırması istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p: 0,004).
Sonuç: Çalışmamızda elektrik çarpmalarının en sık nedeni olarak banyo yapmak için kullanılan, güvenliksiz su ısıtıcılarının neden olduğu saptanmıştır. Bunun yerine güvenli olabilecek bir cihazın kullanımı gerekmektedir. Trafo gibi yüksek voltaj kaynaklarının, nüfusun az olduğu yerlere yapılması gerekmektedir. Priz ve elektrik kablolarının çocukların ulaşamayacağı yükseklikte konumlandırılması gerekmektedir. Elektrik yaralanmaları, önlenebilir bir ölüm nedeni olması ve çoğunlukla evde gerçekleşmesi nedeniyle ebeveynlere ve çocuk bakımı ile ilgilenenlere ilk yardım dersleri verilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır. Bu konuda eğitici ve bilgilendirici klavuzlara ihtiyaç vardır. Modern yaşamın bir gereği olan elektrik enerjisinden vazgeçemeyeceğimize göre cihazların imalat ve kullanım hatalarına bağlı yaşanacak kazaları en aza indirebilmek için herkese görev düşmektedir.

Anahtar kelimeler: Elektrik çarpması yaralanmaları, çocuk, önlem

Abstract:
Objectives: Electrical injuries are frequently encountered among young children and usually home accidents. Electrical injuries are still a very important cause of morbidity and mortality. İt results in a wide range of conditions, from simple burns to very serious organ injuries. The primary objective of this study is to evaluate the sociodemographic data and follow-up result of the cases observed in the pediatric intensive care unit due to injuries originated from electrical injuries.
Materials and Methods: In this study, 54 cases which were admitted to Pediatric Intensive Care Unit (PICU) at Dicle University Medical Faculty from January 2011 to August 2017 were reviewed. All the patients were 0-18 years old and from Diyarbakir and surrounding provinces and were exposed to electric shock. The cases have been examined thoroughly in terms of age, sex, location and cause of accident, season, place of residence, type of voltage, additional pathologies, level of consciousness, laboratory data of Glasgow Coma Scale (GCS), mechanical ventilatory (MV) support and its duration.	
Findings: Of the 54 patients included in the study, 37% were female and 63% were male. The age range of the patients was between 11 months and 176 months (14 years) and the mean age was 72.6 ± 44.5 months.  When the patients place of residence is taken into consideration: 23 patients were from the city center, 21 of them from the nearby districts and villages, 10 of them from the different cities. When cases of electric shocks are examined in terms of seasons; it was observed that the patients were mostly injured in summer with 42.6%. When the type of voltage causing the accident is examined; it was determined that 20% of the patients were exposed to high voltage, and 80% were exposed to low voltage. It was observed that 26% of the accidents which occurred due to low voltage is caused by unsafe water heaters. Of the other sources of injuries, 17% were originated from electric outlets, 13% of electric cables, 5% from refrigerators, 5% from ovens, 4% from electric heaters, 4% from ventilators, 4% from portable lamps used in balconies, and 2% from water dynamos used in the gardens. During their hospitalization in intensive care unit, 36 of the patients were found to have spontaneous respiration and 18 of the patients were intubated. The mean duration of the stay of mechanically ventilated patients who were intubated was 19.8 ± 32.4 days. The duration of stay in the intensive care unit was at least 1 day and a maximum of 120 days with a mean of 8.59 ± 20.1 days.
When the causes of deaths were examined, it was determined that patients died due to brain edema, sepsis, respiratory failure and cardiac insufficiency. The mortality rate was found to be 20.3%. When the relationship between mortality and laboratory values is examined, Creatine Kinase (CK), Creatine Kinase-Muscle Brain (CK-MB), Aspartate Transferase (AST), Alanine Transferase (ALT) and Lactate Dehydrogenase (LDH) values of patients who died were evaluated at the time of admission to the hospital. The mean CK was 2860,8±1742,5 U/L, CK-MB 137, 1 ± 139,6 ng/ml, LDH 1362,6±708,5 U/L and AST 307,8±262,6 U/L in death-related cases.
In the comparison to the type of voltage and sex, all 11 patients who were exposed to high voltage were male. Of the 43 patients who were exposed to low voltage, 23 were male and 20 were female. While the number of cases of male and female patients in injuries caused by low voltage was close to each other, it was determined that the cases arisen from high voltage were the only male. The comparison between sex and type of voltage was found to be statistically significant (p: 0.004).
Conclusion: It has been determined that the most common reasons of electric shocks in this study were the use of unsafe water heaters used for bathing. Instead, it is necessary to use a safe devices. High voltage sources such as transformers should be located in less populated areas. Electric outlets and electric cables should be located at a height that children can not reach. Injuries originated from electric shocks indicate the necessity of first aid training for parents and caregivers because this type of injuries is preventable and often occurs at home. Educational and informative guidelines are needed. As we cannot give up electricity which is fundamental to modern life, everyone shares the responsibility to minimize these accidents arise from manufacturing defects and misuse of devices.

Keywords: Electrical injuries, child, precaution