Kahramanmaraş koşullarında farklı sıra üzeri mesafelerinde ekilen aspir (Carthamus tinctorius L.) bitkisinin verimliliği ve yağ asidi kompozisyonu üzerine potasyum uygulamasının etkisi
Influence of potassium application on productivity and fatty acid composition of safflower (Carthamus tinctorius L.) under variying plant populations
Yazar: AYŞE HAMİYET ŞEREFOĞLU
Danışman: PROF. DR. FATİH KILLI
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma 2004 ve 2005 yıllarında, Kahramanmaraş sulanır koşullarda farklı sıra üzeri mesafelerde ekilen Dinçer aspir çeşidinin verimliliği ve yağ asidi kompozisyonu üzerine potasyum uygulamasının etkilerini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Tesadüf blokları deneme deseni ve bölünmüş parseller düzenlemesine göre 4 tekrarlamalı olarak kurulan bu çalışmada, dekara tohum verimi (kg/da), yüz tohum ağırlığı (g), bitki başına tohum verimi (g/bitki), bitki başına tabla sayısı (adet/bitki), tabla başına tohum sayısı (adet/tabla), tabla başına tohum ağırlığı (g), bitki boyu (cm), kabuk oranı (%), dal sayısı (adet), gövde çapı (mm) ve yağ oranı (%) özellikleri ile yağ asidi kompozisyonu (miristik asit, palmitik asit, palmitoleik asit, stearik asit, oleik asit, linoleik asit, linolenik asit, behenik asit, erusik asit ve lignoserik asit) (%) incelenmiştir.Çalışmada iki yıllık ortalama sonuçlara göre dekara tohum verimi, bitki başına tohum verimi ve tabla sayısının ekim sıklığı ve potasyum uygulamasından etkilendiği; yağ oranı ve yağ asidi kompozisyonunun ise uygulamalardan etkilenmediği belirlenmiştir. Dekara en yüksek tohum verimi (303 kg/da) 50x20 cm ekim sıklığından, bitki başına en yüksek tohum verimi (54 g) ve tabla sayısı (41 adet) ise 50x50 cm ekim sıklığından alınmıştır. Potasyum uygulaması bitki başına ve dekara tohum verimi ile bitki başına tabla sayısını artırmıştır.

Abstract:
This study was conducted to determine the effect of potassium application on productivity and fatty acid composition of Dinçer safflower variety under Kahramanmaraş irrigated conditions in 2004 and 2005 at. The trials were conducted using a randomized complete block design and split-plot arrangement with 4 replications. Seed yield per decare (kg/da), 100 seed weight (g), seed yield per plant (g/plant), head number per plant (no/plant), seed number per head (no/head), seed weight per head (g/head), plant height (cm), hull ratio (%), branch numbers (no/plant), stem diameter (mm), oil ratio (%) and fatty acid composition (miristic, palmitic, palmitoleic, stearic, oleic, linoleic, linolenic, behenic, erusic and lingorsenic acid) were investigated.In the study, it was determined that the effects of sowing densities on seed yield per decare, seed yield per plant and head number per plant were significant while the effects of sowing densities on oil ratio and fatty acid composition were not significant. The highest seed yield (303 kg/da) was obtained from 50x20 cm sowing density while the highest seed yield per plant (54 g) and head number per plant (41 no/head) way from 50x50 cm sowing density. Potassium application had the positive effect on seed yield and head number plant.