Kannabis kullanımı ile psikotik yaşantı ilişkisi ve bilişsel işlevler üzerine etkisi
The relationship between cannabis use and psychotic experience along with their effects on cognitive functions
Yazar: UMUT BAKLACI
Danışman: PROF. DR. HAYRİYE ELBİ ; ÖĞR. GÖR. EBRU ALDEMİR
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Biliş = Cognition ; Bilişsel işlev = Cognitive function ; Kanabis = Cannabis ; Neurobilişsel işlevler = Neurocognitive functions ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders

Özet:
GİRİŞ: Kannabis dünya genelinde en sık kötüye kullanılan maddedir. Kannabis kullanımının psikoz gelişimiyle ilişkisini gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Psikoz sürekliliği kavramında psikotik yaşantı kişide işlevsellikte bozulmaya neden olmayan olağandışı düşünce içeriği ve algısal bozuklukları belirtmektedir. Kannabis kullanımının psikotik yaşantıyla ilişkisi üzerine literatürde sınırlı veri bulunmaktadır. Psikotik yaşantı varlığının ve kannabis kullanım özelliklerinin bilişsel işlevler üzerine etkilerine dair yapılan çalışmalarda birbirinden farklı bulgular saptanmıştır.
AMAÇ: Çalışmanın iki temel amacı bulunmaktadır. Bu amaçlardan biri kannabis kullanım özellikleri ve psikotik yaşantı arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir. Diğeri ise kannabis kullanım özelliklerinin ve psikotik yaşantı olup olmamasının bilişsel işlevler üzerine etkisini değerlendirmektir.
YÖNTEM: Çalışmaya düzenli kannabis kullanımı olup, başka bir madde kullanım bozukluğu olmayan kişiler dahil edilmiştir. Katılımcılar, psikotik yaşantı varlığına yönelik Uluslararası Bileşik Tanı Görüşmesi (UBTG) ile değerlendirilmiştir. 20 psikotik yaşantısı olmayan katılımcı ve 20 psikotik yaşantısı olan katılımcı olmak üzere toplam 40 kişilik örneklem oluşturulmuştur. Katılımcılara DSM-5 eksen I bozuklukları için yapılandırılmış klinik görüşme (SCID) uygulanarak ek tanılar saptanmıştır. Olgu rapor formu doldurulup, Madde Kullanım Bozukluğu Tanıma Testi (DUDIT), İz Sürme Testi, Rey İşitsel ve Sözel Öğrenme Testi (RAVLT), Stroop Testi, Şizotipal Kişilik Ölçeği ve Çocukluk Çağı Travma Ölçeği (CTQ) uygulanmıştır. Çalışmanın birincil çıktısı kannabis kullanım özellikleri ile psikotik yaşantı arasındaki ilişkidir. Çalışmanın ikincil çıktısı ise psikotik yaşantı varlığı ve kannabis kullanım özelliklerinin bilişsel işlevlerle ilişkisinin değerlendirilmesidir.
BULGULAR: Kannabis kullanımı olup psikotik yaşantısı olan 20 kişi ve kannabis kullanımı olup psikotik yaşantısı olmayan 20 kişi çalışmaya dahil edilmiştir. Sosyodemografik özellikler açısından sadece eğitim süresinde anlamlı farklılık saptanmıştır. Adölesan dönemi kannabis kullanımı ve pozitif şizotipi ile psikotik yaşantı arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Psikotik yaşantı varlığı, İz Sürme A Testi'nde daha kötü performansla ilişkili bulunmuştur. DUDIT skoru ile İz Sürme B testi ve Stroop Testi Renkli Kelime Okuma arasında anlamlı korelasyon saptanmıştır. Adölesan dönemde kannabis kullanımı ise İz Sürme B Testi, RAVLT Tanıma alt ölçeği ve Stroop Testi Renkli Kelime Okuma Hata Sayısı ile ilişkili bulunmuştur. 
SONUÇ: Bu çalışmanın sonuçlarına göre; adölesan döneminde kannabis kullanımı ile psikotik yaşantı ilişkisi saptanmıştır. Psikotik yaşantı varlığının bilişsel işlevlerden sadece İz Sürme A Testiyle ilişki olduğu ve adölesan dönemde kannabis kullanımı ile kannabis kullanım miktarının fazla olmasının bilişsel işlevler üzerine olumsuz etkilerinin olduğu gösterilmiştir. Bu bulgular daha geniş örneklemli prospektif çalışmalar için yol gösterici olabilir.

Abstract:
INTRODUCTION: Cannabis is the most commonly abused illicit drug. There are studies showing the relationship between cannabis use and psychosis. In the concept of psychosis continuum, psychotic experience indicates unusual thought content and perceptual disturbances that do not cause impairment in functionality. There is limited data in the literature on the relationship between cannabis use and psychotic experience. There is no clear consensus on the effects of the presence of psychotic experience and cannabis use on cognitive functions.
AIM: The study has two main objectives. One of these is to evaluate the relationship between cannabis use characteristics and psychotic experience. The other one is to evaluate the effects of cannabis use characteristics and the presence of psychotic experience on cognitive functions. Additional diagnoses were determined by applying a structured clinical interview (SCID) for DSM-5 axis I disorders.
METHOD: Individuals with regular cannabis use were included in the study. Participants were evaluated with the Composite International Diagnosis Interview (CIDI) for the presence of psychotic experiences. A total of 40 people, including 20 participants with no psychotic experiences and 20 participants with psychotic experiences were included. The case report form was filled out and the Substance Use Disorder Recognition Test (DUDIT), Trail Making Test, Rey Auditory and Verbal Learning Test (RAVLT), Stroop Test, Schizotypal Personality Scale and Childhood Trauma Questionnaire (CTQ) were administered. The primary outcome of the study is the relationship between cannabis use characteristics and psychotic experience. The secondary outcome of the study is the relationship between both psychotic experiences and cannabis 
RESULTS: A total of 40 people, including 20 participants with no psychotic experiences and 20 participants with psychotic experiences were included. In terms of sociodemographic characteristics, a significant difference was found only in the formal years of education. A significant relationship was found between cannabis use in adolescence and psychotic experience. The presence of a psychotic experience was found to be associated with worse performance on the Trail Making A Test. There was a significant positive correlation between DUDIT score and both Trail Making B Test and Stroop Test Color Word Reading. Cannabis use in adolescence was found to be associated with poor performance of  Trail Making B Test, RAVLT recognition subscale and Stroop Test Color Word Reading Errors.
CONCLUSION: According to the results of this study; A relationship between the cannabis use in adolescence and presence of psychotic experience was found. It has been shown that the presence of psychotic experience is only related to the Trail Making A Test among cognitive functions. Cannabis use in adolescence and consumption of higher quantities of cannabis have negative effects on cognitive functions. These findings may be a guide for prospective studies with larger samples.