Sosyal hizmet perspektifinden online alışveriş bağımlılığının üniversite öğrencilerinin sosyo-ekonomik durumlarına olan etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of online shopping addiction on the socio-economic status of university students from social work perspective
Yazar: BUSE KARADELİ ÇAKMAK
Danışman: DOÇ. DR. ŞEYDA YILDIRIM
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work

Özet:
Araştırma üniversite öğrencilerinin online alışveriş bağımlılığının öğrencilerin ekonomik göstergelerine etkisini, sosyal hizmet bakış açısı ile detaylı incelemek amacı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye'de lisans programına devam eden üniversite öğrencileri oluştururken, örneklemi 385 öğrencidir. İki adet veri toplama aracı kullanılmıştır. Bunlardan ilki "Çevrimiçi Kompülsif Satın Alma Ölçeği" iken, ikincisi katılımcıların sosyodemografik durumlarını, alışveriş tercihlerini ve internet kullanım alışkanlıklarını ölçmek adına araştırmacı tarafından hazırlanan sorulardır. Araştırma verileri "Google anket" vasıtasıyla toplanmıştır. Sosyal medya üzerinden toplamda 394 öğrenciye basit tesadüfi yöntem ile ulaşım sağlanmıştır. Toplanan veriler SPSS 15.0 paket programında analiz edilmiştir. Bulguların değerlendirilmesinde "Mann Whitney U" ve "Kruskal-Wallis H" testlerinden faydalanılmıştır. Öne çıkan temel bulgular gözetildiğinde, üniversite öğrencilerinin %70,6'sının ekonomik yoksunluk içerisinde olduğu, öğrencilerin %18,8'inin online alışveriş bağımlılığı belirtileri taşıdığı, %4,4'ünün ise gelirinin %75 ila %100'ünü online alışverişe ayırdığı tespitine ulaşılmıştır. Ülkemiz değişen piyasa koşullarına göre öğrencilere tanınan maddi imkanların, öğrencilerin ekonomik yoksunluklarını gidermede yetersiz kaldığı, bu alanda yeni politika önerilerine ihtiyaç duyulduğu; üniversite öğrencileri ile online alışveriş bağımlılığı adına mesleki çalışmalar planlanması sonucuna ulaşılmıştır. 
Anahtar Kavramlar: Online alışveriş, bağımlılık, kompülsif satın alma, üniversite öğrencileri, ekonomik yoksunluk.

Abstract:
The research was carried out with the aim of examining the effect of online shopping addiction of university students on the economic indicators of students in detail from a social work perspective.
While the population of the research consists of university students attending undergraduate programs in Turkey, the sample is 385 students. Two data collection tools were used. The first of these is the "Online Compulsive Buying Scale", while the second is the questions prepared by the researcher to measure the sociodemographic status, shopping preferences and internet usage habits of the participants. Research data were collected through the "Google survey". A total of 394 students were provided with a simple random method through social media. The collected data were analyzed in the SPSS 15.0 package program. "Mann Whitney U" and "Kruskal-Wallis H" tests were used to evaluate the findings.Considering the main findings, it is seen that 70.6% of university students are in economic deprivation, 18.8% of students have symptoms of online shopping addiction, and 4.4% allocate 75% to 100% of their income to online shopping. determination has been reached.
According to the changing market conditions of our country, the financial opportunities provided to the students are insufficient to overcome the economic deprivation of the students and new policy proposals are needed in this area; it was concluded that professional studies on online shopping addiction should be planned with university students.
Key Words: Online shopping, addiction, compulsive buying, university students, economic deprivation.