Farklı yaş dönemlerine ait sıçan eritrositlerinin glukokonjugat içeriklerinin incelenmesi
Analysis of glycoconjugate contents of rat erythrocytes concerning different ageing periods
Yazar: AYÇA GÜMÜŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERDAL BALCAN
Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Moleküler Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Eritrosit membranı = Erythrocyte membrane ; Lektinler = Lectins ; Siyalik asitler = Sialic acids ; Yaşlanma = Aging

Özet:
Yaşlanma, moleküler bozulmaların neden olduğu hücre hasarını ve bunu takiben doku ve organların fonksiyonel olarak zayıflamasını içeren, zamana bağlı bir süreçtir. Yaşlanmanın moleküler mekanizması henüz tam olarak anlaşılamamıştır. Buna ek olarak, tanıma olaylarında çok önemli olan hücre yüzey karbohidratlarının yaşlanma sürecindeki olası rolleri hakkında yeterli bilgiler bulunmamaktadır. Bu çalışmada, model olarak seçilen eritrositlerde membran glikoproteinlerine ait glukokonjugatların organizma yaşlanması sürecindeki değişiklikleri 1, 4 ve 7 aylık sıçanlarda lektin histokimyası ve lektin blotting yöntemleri kullanılarak belirlenmeye çalışıldı. Diğer taraftan, incelenen dönemlere ait sıçanların dalak örnekleri karbohidrat kompozisyonu açısından değerlendirildi. Lektin histokimyası sonuçları, ?(2 ? 3) ve ?(2 ? 6) bağlı sialik asitlerin eritrosit membranlarında yoğun olduğunu, ancak bu yoğunluğun yaş ile birlikte belirgin bir azalmaya gittiğini göstermiştir. Aynı lektinler kullanarak yapılan blotting çalışmalarında benzer bulgular elde edilmiştir. Öte yandan, Galaktozß(1 ? 3)N-asetilglukozamin disakkaritine özgü bir lektin olan peanut aglutinin (PNA) ile yapılan çalışmalarda histokimyasal açıdan önemli bir boyanmaya rastlanmazken lektin blotting bulguları incelenen her üç dönemde de PNA-reaktif bantların varlığını göstermiştir. Galaktozß(1 ? 4)N-asetilglukozamin yapısına özgü bir lektin olan Datura stramonium (DSA) tüm yaş gruplarında pozitif reaksiyon vermiştir. Öte yandan, terminal mannoz gruplarını boyayan Galanthus nivalis (GNA) lektin ise belirgin bir boyanma göstermemiştir. Bu sonuçlar, sialik asit reaktivitesinin organizmanın yaşlanmasına bağımlı olarak azaldığını göstermektedir. Bu durum, (a) sialik içeren glukokonjugatların sadece eritrosit yaşlanması ile değil aynı zamanda organizmanın yaşlanması sürecinde de değişim gösterdiğini ya da (b) sialik asit içeren eritrosit sayısının yaşlanma ile azaldığını düşündürmüştür.

Abstract:
Aging, is a time-dependent process that contain cell damage caused by molecular damages and eventually functional impairment of tissues and organs. The molecular mechanism of aging is not yet been resolved so far. In addition, the possible roles of cell surface carbohydrates, which are very important in recognition phenomena, on aging process are not yet clear. In this study, alterations of glycoconjugates of membrane glycoproteins from erythrocytes, which are selected as a model, during ageing, were evaluated with lectin histochemistry and lectin blotting studies in 1, 4 and 7 month old rats. On the other hand, carbohydrate compositions of spleen preparations of rats belonging the analyzed ages were evaluated. Lectin histochemistry results indicated that ?(2 ? 3) ve ?(2 ? 6)-linked sialic acids are intensively found in erythrocyte membranes, but this intensities of sialic acids are decreased with age. Similar results were obtained from lectin blotting studies with same lectins. Although peanut agglutinin (PNA), which specific for galactoseß(1 ? 4)N-acetiylglycosamine structure, were not gave any histochemically important reaction, lectin blotting studies were indicated the existence of PNA-reactive bands in all three groups. Datura stramonium lectin (DSA), specific for galactoseß(1 ? 4)N-acetylglycosamine structures, were positively labelled in all age groups. Meanwhile, Galanthus nivalis lectin (GNA), which directed to terminal mannose residues, were not shown a staining pattern. This result shown that, sialic acid reactivity is altered with the organism?s age. This situation thought that (a) sialic acid containing glycoconjugates altered not only with erythrocyte senescence, but also aging process of organism or (b) the number of sialic acid containing erythrocytes was decreased by age.