Yaşlı ratlarda oluşturulan ikinci derece derin yanık yarası modelinde; yaşlı ve yanık travmalı rat platelet zengin plazması (PRP) ile genç ve sağlıklı rat platelet zengin plazmasının (PRP) iyileşmeye olan etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the effects on the healing of the aged and burned rat platelet rich plasm (PRP) and young and healthy rat platelet rich plasm (PRP) in the second degree deep burn wound model created in aged rates
Yazar: SERKAN KAYA
Danışman: DOÇ. DR. NESİBE SİNEM ÇİLOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Plastik ve Rekonstrüktif Cerrahi = Plastic and Reconstructive Surgery
Dizin: Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Sıçanlar = Rats ; Trombositten zengin plazma = Platelet rich plasma ; Yanıklar = Burns ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yaş faktörleri = Age factors ; Östrojenler = Estrogens

Özet:
AMAÇ: Yanık travmaları yılda yaklaşık 180.000 mortaliteye sebep olmaktadır ve yaşlı popülasyonda prognoz gençlere nazaran çok daha ağır olmaktadır.. Yara iyileşmesinde gecikmenin belirgin rol oynadığı bu duruma yönelik, çeşitli tedavi yöntemleri mevcuttur. Bu tedavi yöntemlerinin tamamına yakını, hastanın kritik genel durumu veya yüksek tedavi maliyeti sebebiyle yeterli olmamaktadır. Çalışmamızda, yaşlı yanık travmalı hastalarda otolog ve allojenik PRP'nin yara kapanmasına olan etkileri karşılaştırılacaktır. Ek olarak literatüre göre en etkin olacağı düşünülen donör özellikleri olan yaş ve östrojen hormonu etkinlik açısından değerlendirilecektir.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) Hamidiye Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu'nun onayı (21 Ekim 2019 tarih ve 2019-08/06 sayı) ile SBÜ Sultan Abdulhamit Külliyesi Deney Hayvanları Üretim ve Araştırma Laboratuarı'nda gerçekleştirilmiştir.
Çalışmada; 12 saatlik aydınlık karanlık sikluslarında, su ve pellet formunda yem ile ad-libitum beslenen, 21°- 24°C sıcaklık ve %60-70 nem aralığında bulunan odalarda en fazla 3'erli 6 kafeste muhafaza edilen toplam 17 rat kullanılmıştır. Kullanılan ratlar ve özellikleri sırası ile, 3 adet 3-6 aylık 170-210 gram ağırlığında Wistar cinsi dişi rat, 3 adet 3-6 aylık 190-240 gram ağırlığında Wistar cinsi erkek rat, 11 adet 21-24 aylık 420-460 gram ağırlığında Wistar cinsi erkek rat şeklindedir. Çalışmada, 2.derece derin yanık yarasına sahip 4 farklı grup bulunmaktadır.  İlk grup olan kontrol grubuna ek işlem uygulanmamıştır. İkinci gruba yaşlı ratlardan elde edilen PRP uygulanmıştır. Üçüncü gruba genç erkek ratlardan elde edilen PRP uygulanmıştır. Son gruba ise genç dişi ratlardan elde edilen PRP uygulanmıştır. Yara bölgeleri 18.günde ile hidroksiprolin miktarı ve histopatolojik bulgular açısından değerlendirilmiştir. Makroskopik bulgular 4. 11. ve 18. günlerde yara kapanma yüzdeleri açısından değerlendirilmiştir.
BULGULAR: Makroskopik olarak ilk iki grup ile son iki grup kendi aralarında istatistiksel açıdan anlamlı fark izlenmezken, 3. ve 4. grup diğer ilk iki gruba göre istatistiksel olarak daha hızlı iyileştiği izlendi. Bu sonuçlar aynı zamanda hidroksiprolin miktarlarında ve epitelizasyon mevcudiyeti değerlendirmesinde de benzer şekilde oldu. Diğer histopatolojik değerlendirmelerde ise istatistiksel olarak anlamlı bir fark izlenmedi.
SONUÇ: Genç donörlerden alınan kandan elde edilen PRP, yaşlı donör kaynaklı PRP'ye göre istatistiksel açıdan anlamlı derecede iyileşme hızını arttırdığı gözlemlenmiştir. Bu açıdan PRP için uygun donörlerin genç popülasyondan seçilmesinin daha ideal olacağı düşünülmektedir. Bununla beraber içerisinde donör kaynaklı östrojen de bulunduran kandan elde edilen PRP, genç erkek donör kaynaklı PRP'ye göre istatistiksel açıdan anlamlı fark izlenmemiştir.

Abstract:
AIMS: Burn traumas cause approximately 180,000 mortality per year, and the prognosis is much more severe in the elderly population than in young people. There are various treatment methods for this condition in which delayed wound healing plays a significant role. Almost all of these treatment methods are not sufficient due to the critical general condition of the patient or the high cost of treatment. In our study, the effects of autologous and allogeneic PRP on wound closure in elderly burn trauma patients will be compared. In addition, age and estrogen hormone, which are the donor characteristics that are thought to be the most effective according to the literature, will be evaluated in terms of efficiency.
MATERIAL AND METHODS: Prior to the commencement of the study, University of Health Sciences Institutional Animal Care and Use Committee approval was obtained (September 2019, 2019-08/06) 
In study, 3-6 months–old female 3 Wistar rats whose weights between 170 and 210 gram, 3-6 months–old male 3 Wistar rats whose weights between 190 and 240 gram and 21-24 months–old male 11 Wistar rats whose weights between 420 and 460 gram were housed three per cage. Rats were kept in an animal facility, where temperature (21° - 24°C), humidity (%60 - 70) and light/dark cycle (12: 12 hours) were controlled, and access to standard food and water was provided ad libitum. There are 4 different groups with 2nd degree deep burn wounds, in the study. No additional procedure was applied to the first group, the control group. PRP obtained from old rats was applied to the second group. PRP obtained from young male rats was applied to the third group. PRP obtained from young female rats was applied to the last group. Wounds were evaluated on day 18 in terms of hydroxyproline amount and histopathological findings. Macroscopic findings were evaluated in terms of wound closure on the 4th, 11th and 18th days.
RESULTS: Macroscopically, there was no statistically significant difference between the first two groups and the last two groups, while the 3rd and 4th groups recovered statistically faster than the other first two groups. These results were also similar in the assessment of hydroxyproline amounts and the presence of epithelization. There was no statistically significant difference in other histopathological evaluations.
CONCLUSION: It has been observed that PRP obtained from blood taken from young donors increases the healing rate statistically significantly compared to PRP taken from older donors. In this respect, it is thought that it would be more ideal to select suitable donors for PRP from the young population. However, there was no statistically significant difference between PRP obtained from blood containing donor-derived estrogen and PRP from young male donors.