Siyasi liderlerin sözsüz iletişim kullanımları: Ülke yöneticilerinin fotoğraflar üzerinden değerlendirildiği bir  
örneklem analizi
Non-verbal communication techniques used by the political leaders: 
A sample analysis on the photos of state leaders
Yazar: SİBEL ŞİŞKO
Danışman: DOÇ. DR. YILDIZ DİLEK ERTÜRK
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations

Özet:
Sözsüz iletişim, kültür farklarına göre değişik anlamlar yüklenebilen, sözlü iletişimi kuvvetlendiren ya da çürüten tamamlayıcı bir iletişim süreci olarak işlemektedir. 
Siyasette liderler kamuoyuna seslenirken etkin bir sözlü iletişimin yanında sözsüz iletişim sürecini de öğrenerek etkinliklerini arttırabilmektedirler. Toplulukları etkileyebilmek adına değişik eğitimlerden geçen siyasiler, nasıl davranmaları ve kendi reklamlarını nasıl yapmaları gerektiğini öğrenmektedirler. 
Kendilerine has özellikleriyle başarılı bir imaj oluşturan ve karizmatik bulunan liderler, bu başarılarını ulusal arenanın dışına taşımakta ve performansları uluslararası arenada da yankı bulmaktadır.  Bu durum elbette tüm ülkenin imajını belirleyebilecek önemli bir unsur haline gelmektedir.
İster fiziki olsun, ister kişilik olsun var olan olumsuz özelliklerini başarılı sözsüz davranışlarıyla bir perde gibi örten liderler mevcuttur. Bu sayede kendilerini zirveye taşımakta ve güven aşılamaktadırlar.
?Sözsüz iletişim siyasi liderlerin etkili bir iletişim aracıdır? hipotezinden yola çıkılan bu çalışma; alan araştırması yöntemi ile yapılmıştır. Derinlemesine mülakat tekniği olan yarı yapılandırılmış görüşmelerin içerik analizi tekniğiyle çözümlenmesine dayanmaktadır. Deneklerin cevapları doğrultusunda elde edilen sonuçlar kategorisel içerik analizi tekniği ile değerlendirmeye alınmıştır.
Elde edilen sonuçlara göre kendine güveni yüksek liderlerin daha olumlu karşılandığı görülmektedir. Ancak kişilik yapısına ve kültüre göre değişen unsurlar göz önüne alındığında liderlere yönelik bakış açıları da değişkenlik göstermektedir. Bu nedenle liderlerin sözsüz davranışlarının imaj oluşumundaki önemi bir kez daha kanıtlanmıştır. 
Her kategoride farklı özellikleri değerlendirilen liderlerin sonuçlarında da farklılık gözlenmektedir. Çalışma kapsamında liderler Baracak Obama, Angela Merkel, Vladimir Putin, Nikolas Sarkozy, Silvio Berlusconi, R.T. Erdoğan, Benjamin Netanyahu, Kral Abdullah Bin Abdülaziz, Wen Jiabao ve Naoto Kan, altı kategori altında değerlendirilerek fotoğraflara yansıyan imajları çözümlenmiştir. 
Liderlikte fiziksel özellikler önemli olmasına rağmen, bunların kişisel özelliklerden daha önemli bir kriter olmadığı anlaşılmıştır.
Dışadönük liderler içedönük liderlerden daha olumlu karşılanmış olup pozitif enerji yaydıkları düşünülmüştür.
Doğulu liderlerin genel manada geleneksel ve biraz da otokratik liderler olduğu göze çarparken, dönüşümcü ve karizmatik liderlik konusunda ise Batılı liderler biraz daha önde yer almakta, ancak aralarındaki fark çok da büyük gözükmemektedir. 
Tüm liderler arasından sıyrılan Obama en başarılı lider olarak vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Siyasal İletişim, Liderlik, Siyasal Liderlik, Sözsüz İletişim,  Kültürel Farklılıklar

Abstract:
Non-verbal communication is a complementary process which may bear different meanings depending on the cultural differences and which may strengthen or destroy the verbal communication. 
In politics, the leaders may increase their effectiveness by learning non-verbal communication process besides an effective verbal communication. Political leaders, who go through various trainings for the sake of influencing the audiences, learn how to behave and how to publicize themselves.
Charismatic leaders, who achieve creating successful images with their specific traits, carry their achievements outside the national arena and their performances create a tremendous impression in the international arena as well. It is an undeniable fact that this situation is an important factor that may affect the image of the entire state.
There are leaders who covers their negative traits ? either physical or personal ? with the help of successful non-verbal communication techniques. Thus, they put themselves over the top and instil confidence.
This research is based on the hypothesis that ?non-verbal communication is an effective communication tool for the political leaders? and was conducted by using fieldwork method.  Semi-structured interviews, which are based on an in depth interview technique, were examined by content analysis method. The results obtained from the answers of the subjects, were assessed according to the categorical content analysis method.
Results show that self-confident leaders are seen more positively. However, when the factors that change depending on the personality traits and culture are taken into consideration, perspectives for leaders change as well. This constitutes another proof for the importance of leaders' non-verbal communication techniques on the image creation. 
Differences are observed in the results of the leaders of whom different traits were analyzed in each category. Within the scope of this research, the leaders; Baracak Obama, Angela Merkel, Vladimir Putin, Nikolas Sarkozy, Silvio Berlusconi, R.T. Erdoğan, Benjamin Netanyahu, Kral Abdullah Bin Abdülaziz, Wen Jiabao and Naoto Kan, were examined under six categories and their images that reflect on the photos were analyzed.
Results show that although the physical traits are important in leadership, they are not as important as the personality traits.
Extrovert leaders are seen more positively than the introvert leaders, and they are thought to spread positive energy around.
While the Eastern leaders seem traditional and kind of autocratic in a general sense, Western leaders seem to precede in terms of transformational and charismatic leadership. However, the difference between these two types of leaders are not seem so big. 
Obama, on the other hand, stands out amongst all the other leaders; he was emphasized as the most successful leader.

Key Words: Political Communication, Leadership, Political Leadership, Non-Verbal Communication,  Cultural Differences