Hayat bilgisi öğretim programına kök değerlerin yansımasının incelenmesi
An evaluation of the reflection of values in the life science curriculum
Yazar: CANAN GÜRMAN
Danışman: PROF. DR. DURMUŞ KILIÇ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı 2018 Hayat Bilgisi Öğretim Programına kök değerlerin nasıl yansıdığını analiz etmektir. Araştırma kapsamındaki kök değerler; adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim, sabır, saygı, sevgi, sorumluluk, vatanseverlik ve yardımseverliktir. Programın temel yapısı ve 1., 2. ve 3. sınıf kazanım ve açıklamalarında yer verilen kök değerler incelenmiştir.
Yöntem: Çalışmada verilerin derlenmesinde nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesinde ise betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır.
Bulgular: Kök Değerlerin programa yansıdığı fakat kavramsal olarak tanımlanmadığı, açıklanmadığı, öğretim sürecinde yol gösterici olarak örneklerin sunulmasına ilişkin programa özel etkinlik kitabı bulunmadığı, tüm sınıf düzeylerinde 148 kazanım içerisinde kök değerlerin kendi aralarında ve ünite dağılımına göre dengeli dağılmadığı görülmüştür.
Sonuçlar: Çalışmada ulaşılan sonuçlara göre programda yer verilen 10 kök değer mevcut kazanım ve açıklamalarında toplamda 32 defa kullanılmıştır. Saygı en çok yer verilen değer olmakla beraber sorumluluk, vatanseverlik, sevgi ve yardımseverlik değerlerine nispeten çok yer verildiği adalet, dostluk, dürüstlük, öz denetim ve sabır değerlerine çok az yer verildiği göze çarpmaktadır. Çalışmada ulaşılan sonuçlara göre programın sınıflar düzeyinde kazanım ve açıklamalarında yer verilen kök değerlerin ünitelerde toplam dağılımına göre en çok Okulumuzda Hayat ve Evimizde Hayat ünitelerinde yer verildiği, Ülkemizde Hayat, Güvenli Hayat, Doğada Hayat ünitelerinde nispeten daha az yer verildiği tespit edilmiştir. Sağlıklı Hayat ünitesinde ise kök değerlere yer verilmediği görülmüştür.
Çalışmada ulaşılan sonuçlar doğrultusunda 2022 yılında kök değerler bağlamında ortaöğretim için hazırlanan değerler eğitimi etkinlik kitabı gibi ilkokul için de bir etkinlik kitabı hazırlanması, program kazanımları içerisinde kök değerlerin kendi aralarında ve ünite dağılımına göre daha dengeli dağılması önerisinde bulunulmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Değerler (kök değerler), Değerler Eğitimi, Hayat Bilgisi Öğretim Programı

Abstract:
Purpose: The aim of the study is to analyse how root values are reflected in 2018 Life Science curriculum. Root values are justice, friendship, honesty, self-control, patience, respect, love, responsibility, patriotism, and helpfulness in the scope of the research. The basic structure of the program and root values included in 1st, 2nd and 3rd grade learning outcomes and explanations were examined.
Method: In the study, document analysis was used in compiling the data as a qualitative research method. Besides, descriptive analysis method was used in the analysis of the research data.
Findings: The Findings: It has been observed that root values are reflected in the curriculum but not conceptually defined or explained, there is no program-specific activity book regarding the presentation of examples as a guide in the teaching process, and root values are not evenly distributed among themselves and according to the unit distribution within 148 acquisitions at all grades.
Conclusions: According to the results of the study, 10 root values included in the program were used 32 times in the learning outcomes and explanations. While respect is the most frequently used value, it is striking that the values of responsibility, patriotism, love and benevolence are given a relatively high place, and the values of justice, friendship, honesty, self-control and patience are given very little attention.
According to the results of the study, it was determined that root values included in the unit's total distribution of root values included in the learning outcomes and explanations at the grade level of the program were mostly included in the units of Life in Our School and Life at Home, and relatively less in the units of Life in Our Country, Safe Life, and Life in the Nature. It was observed that root values were not included in the Healthy Life unit.
In line with the results of the study, it has been suggested to prepare an activity book for primary school like the values education activity book prepared for secondary education in the context of root values in 2022, and to distribute root values among themselves and according to the unit distribution within the program outcomes.
Keywords: Values (root values), Values Education, Life Science Curriculum