Toplumsal cinsiyet bağlamında iş yaşamında kadının konumu ve rolü: Kadın çalışanlar üzerine nicel bir araştırma
Women in the context of gender equality – the role of gender perception on the position of women in business life: A quantative study on female employees
Yazar: YAĞMUR ATALAY DUĞRAL
Danışman: PROF. DR. EVRİM PELİN BAYTEKİN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations

Özet:
Bu doktora tezinde iş yaşamındaki kadınların toplumsal cinsiyet algılarının,
toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlarına etkisini incelemek amaçlanmıştır.
Araştırmada veri toplamak amacıyla nicel araştırma yöntemlerinden anket tekniği
kullanılmıştır. Veri toplama araçları olarak Zeyneloğlu (2008) tarafından geliştirilen
Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği ile Altınova ve Duyan (2013) tarafından
geliştirilen Toplumsal Cinsiyet Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi,
kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak çevrimiçi anketler aracılığıyla Google Formlar
üzerinden ulaşılan 406 kadın çalışandan oluşmaktadır. Verinin analizinde parametrik
olmayan testlerden Kruskal Wallis ve Mann Whitney U testleri kullanılırken, değişkenler
arasındaki korelasyona Spearman korelasyon testi ile bakılmıştır. Toplumsal Cinsiyet
Algısının Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutumuna etkisini belirlemek için basit doğrusal
regresyon analizi yapılmıştır.
Araştırma bulguları, iş yaşamındaki kadın çalışanların toplumsal cinsiyet rollerine
yönelik eşitlikçi tutuma sahip olduklarını ve toplumsal cinsiyet algılarının yüksek
düzeyde olumlu olduğunu göstermiştir. Regresyon analizi bulguları, kadın çalışanların
toplumsal cinsiyet algılarının pozitif olmasının kadın cinsiyet rolleri, erkek cinsiyet rolleri
ve evlilikte cinsiyet rollerine yönelik tutumları anlamlı olarak azalttığını (p<0,01),
geleneksel cinsiyet rolleri ve eşitlikçi rolleri artırdığını göstermiştir (p<0,01). Medeni
duruma göre toplumsal cinsiyet algısı ve geleneksel cinsiyet rolleri tutumu farklılık
gösterirken, yaşa göre kadın cinsiyet rolleri tutumu ve erkek cinsiyet rolleri tutumu,
öğrenim düzeyine göre kadın cinsiyet rolleri tutumu, evlilikte cinsiyet rolleri tutumu ve
geleneksel cinsiyet rolleri tutumu, baba öğrenim düzeyine göre ise kadın cinsiyet rolleri
tutumu, geleneksel cinsiyet rolleri tutumu ve eşitlikçi cinsiyet rolleri tutumları anlamlı
farklılık göstermiştir (p<0,05).

Abstract:
In this doctoral thesis, the puprose is to examine the effect of women employees'
gender perceptions on their attitudes towards gender roles. Survey technique was used to
collect data in the research. The Gender Roles Attitude Scale developed by Zeyneloğlu
(2008) and the Gendered Perception Scale developed by Altınova and Duyan (2013) were
used as data collection tools. The sample of the research involves 406 female employees
who were accessed through online surveys by Google Forms and the convenience
sampling method was used. Non-parametric tests such as Kruskal Wallis and Mann
Whitney U tests were used to analyze the data, and the correlation between variables was
tested with the Spearman correlation test. Simple linear regression analysis was used to
determine the effect of Gender Perception on Gender Role Attitudes.
Research findings have shown that female employees in workplace have
egalitarian attitudes towards gender roles and their gender perceptions are highly positive.
Regression analysis showed that positive gender perceptions of female employees
significantly reduced attitudes towards female gender roles, male gender roles and gender
roles in marriage (p<0.01), and increased traditional gender roles and egalitarian roles
(p<0.01). While gender perception and traditional gender roles attitudes were
significantly different in terms of marital status; female gender roles attitudes and male
gender roles attitudes for age; female gender roles attitudes, gender roles attitudes in
marriage and traditional gender roles attitudes for education level; female gender roles
attitudes, traditional gender roles attitudes and egalitarian gender roles attitudes for
education level of the father showed significant differences (p<0.05).