Bireysel silahlanmanın kadın cinayetleri üzerindeki rolünün alandaki uzmanların görüşleri ile değerlendirilmesi
Evaluation of role of the personal gun ownership on femicide with the opinions of the experts in the field
Yazar: GİZEM PEHLEVAN
Danışman: DOÇ. DR. İLKNUR YÜKSEL KAPTANOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Kadın ve Toplumsal Cinsiyet Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Ateşli silahlar = Firearms ; Cinayet = Murder ; Kadınlar = Women ; Silahlanma = Armament ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Uzmanlar = Specialists

Özet:
Türkiye'de resmi rakamlara göre 2016, 2017 ve 2018 yıllarında sırasıyla 301, 350 ve 281 kadın cinayeti işlenmiştir (Taştan ve Küçüker Yıldız, 2019: 2). Bianet tarafından hazırlanan erkek şiddeti raporuna göre ise bu yıllarda sırasıyla 261, 290 ve 255 kadın cinayeti işlenmiştir. (Bianet Erkek Şiddeti Çetelesi; 2016, 2017 ve 2018). Yine Türkiye'deki resmi rakamlara göre 2016-2018 yıllarında kadın cinayetlerinin %52,8'i ateşli silahlarla işlenmiştir. Bu silahların %83,9'u ruhsatsız silah iken sadece %16,1'i ruhsatlıdır (Taştan ve Küçüker Yıldız, 2019: 4). Kadın cinayetlerinde risk faktörleri üzerine yapılan çalışmalar ise bireysel silahlanmanın kadın cinayetleri riskini artırdığını (Campbell ve ark., 2003; Caman ve ark., 2016; Stöckl ve ark., 2013) ve kadın cinayetlerinin önlenmesinde silah bulundurmaya ilişkin tedbirlerin alınması gerektiğini ortaya koymaktadır (Campbell ve ark., 2000 ve 2003; Stöckl ve ark., 2013). 

Bu tezin amacı, bireysel silahlanmada rol oynayan devlet kurumları ve buna karşı mücadele eden kurum/örgüt temsilcileri ile görüşmeler yaparak mevcut durumu ortaya koymak ve ateşli silahlarla işlenen kadın cinayetlerinin önlenebilmesi için çözüm önerilerine katkı sağlamaktır. Bu bağlamda, silah ruhsat işlemlerinden sorumlu kolluk kuvveti temsilcileri, kolluk kuvvetlerine bağlı aile içi şiddetle mücadele birimleri, alanda çalışma yapan akademisyenler, savcı, aile mahkemesi hakimi, avukat, sivil toplum ve medya örgütü temsilcisi ile görüşmeler yapılmıştır. Bu tez çalışması nitel bir çalışma olarak tasarlanmıştır ve yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşme tekniği kullanılmıştır. 

Bu çalışmada, kadın cinayeti olgusuna dair ortak bir tanımın ve algının olması gerektiği, bütün paydaşların kullanacağı resmi bir risk değerlendirme aracının geliştirilmesi, kadına yönelik şiddet ve kadın cinayeti alanında toplumsal cinsiyet temelli verilerin düzenli olarak üretilmesi ve kamuoyu ile paylaşılması, 6284 sayılı Kanun'un eksiksiz bir şekilde uygulanması ve medyanın şiddet olaylarında kullandığı dili değiştirmesi ve toplumsal cinsiyet eşitliğine dair farkındalık yaratacak politikalar izlemesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
According to the official figures in Turkey, the number of femicide cases in 2016, 2017 and 2018 are 301, 350 and 281, respectively (Taştan and Küçüker Yıldız, 2019: 2). Bianet report on male violence reveals that the number of femicide cases in Turkey in the same years are 261, 290 and 255 (Bianet Report on Male Violence; 2016, 2017 and 2018). The official figures on personal gun ownership shows that 52,8% of femicide cases between 2016-2018 were committed by using firearms; 83,9% of these guns are unregistered and only 16% of them are registered (Taştan ve Küçüker Yıldız, 2019: 4). Studies on risk assessment reveal that personal gun ownership increases the risk of femicide (Campbell et all., 2003; Caman et all., 2016; Stöckl et all., 2013) and measures related to gun ownership must be taken to prevent femicide (Campbell et all., 2000 and 2003; Stöckl et all., 2013).  

 The aim of this study is to reveal the current situation by conducting interviews with the representatives of state institutions/NGOs and organisations that are responsible for gun registry as well as prevention of domestic violence and personal gun ownership and to contribute to the solutions related to prevention of femicide cases committed by firearms. In this context, the law enforcement units responsible for firearms registry and the domestic violence units affiliated to law enforcement, academicians, public prosecutors, judges from family court, advocates, NGOs and media organs are interviewed. This thesis is conducted as a qualitative research and semi-structured in-depth interview method is used.    

This study concludes that all stakeholder must embrace a common definition and perception about femicide phenomenon, the risk assessment tool that is already in use should be improved and used by every stakeholder that will step in during any kind of violence against women, gender based data should be collected and made public by public institutions on a systematic basis, the Law no. 6284 should be fully implemented. Besides, media organs should be more sensitive about the language used in the news about femicide and violence against women. All stakeholders should act in line with gender equality to improve public awareness.