Otizm spektrum bozukluğu olan çocukların beslenme durumunun ve gastrointestinal problemlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional status and gastrointestinal problems of children with autism spectrum disorder
Yazar: ÇAĞLA ÇİFTÇİ
Danışman: PROF. DR. FİGEN ÇETİNKAYA
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Besin Hijyeni ve Teknolojisi = Food Hygiene and Technology ; Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Gastrointestinal hastalıklar = Gastrointestinal diseases ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder

Özet:
Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB), yetersiz sosyal iletişim ve sosyal etkileşimler, sınırlı-tekrarlayıcı davranışlar ve ilgi alanları ile karakterize edilmiş bir nörogelişimsel bozukluktur. Bu çalışmanın amacı, OSB olan çocukların beslenme durumlarının ve gastrointestinal problemlerinin değerlendirilmesidir. Çalışma Özel Nilüfer İlk Bursa Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi'nde eğitim gören 4-18 yaş arası 50 OSB'li çocuk üzerinde yürütülmüştür. Çocuklara ve ailelere ait demografik bilgiler, çocuğun gastrointestinal problemlerini belirlemeye yönelik bilgiler, besin tüketim sıklıkları ve çocuğun üç günlük besin tüketim kaydının yer aldığı anket formu uygulanmıştır. Elde edilen veri seti SPSS 17.0 (Statistical Package for Social Sciences) istatistik paket programında analiz edilmiştir. Üç günlük besin tüketim kaydı ile elde edilen verilerden, BEBİS (Beslenme Bilgi Sistemi) öğrenci sürümü kullanılarak enerji ve besin öğeleri alım miktarları belirlenmiştir. Çocuklarda en sık görülen gastrointestinal problemler yemek sonrası şişkinlik (%40), karın ağrısı (%38) ve yumuşak ya da sulu dışkılamadır (%32). Çocukların %54'ü hiç süt tüketmemektedir. Tüm yaş gruplarının enerji, posa ve kalsiyum minerali alım miktarları günlük önerilen miktarların altındadır. OSB'li çocuklar besin öğesi yetersizliği bakımından risk altında olduğundan beslenmeleri takip edilmeli ve aileler beslenme tedavisinin yararları hakkında bilgilendirilmelidir.

Abstract:
Autism Spectrum Disorder (ASD) is a neurodevelopmental disorder that characterized by deficits in social communication and social interaction and restricted, repetitive behaviors and interests. The objective of this study was to evaluate the nutritional status and gatrointestinal problems of children with ASD. The study was held in Nilüfer İlk Bursa Special Education and Rehabilitation Center on 50 autistic children, 4-18 years age. Demographic characteristics of children and families, gastrointestinal problems, frequents of food consumption and three-day eating records of children were performed by a questionnaire. The data set was analyzed with SPSS (Statistical Package for Social Sciences) version 17.0 software. Energy and nutrient intakes were determined using a nutrition information system (BEBİS) student version with the three-day eating records. The most frequent gastrointestinal problems were postprandial bloating (40%), abdominal pain (38%) and soft or loose defecation (32%). A total of 54% children never consumed milk. Energy, fiber and calcium intakes of all age groups were below the daily recommended levels. Due to the fact that chlidren with ASD are risk for nutritional defiences, their nutrition should be followed up and their families should be aware of the benefits of nutritional therapy.