Ankara ili Polatlı ilçesinde faaliyet gösteren sulama kooperatiflerinde su kullanımının değerlendirilmesi
Evaluation of water use in irrigation cooperatives operating in Ankara Polatlı district
Yazar: İBRAHİM ATALAY
Danışman: PROF. DR. AHMET ÖZTÜRK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Basınçlı sulama sistemleri = Pressure irrigation systems

Özet:
Bu çalışma, Ankara ili Polatlı ilçesinde faaliyet gösteren sulama kooperatiflerinin mevcut sulama alışkanlıkları, sulama sorunları ve belirlenen bir kooperatif için performans göstergelerinin değerlendirilmesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışma alanında faaliyet gösteren kooperatiflerin tamamıyla görüşülerek, performans göstergelerine göre değerlendirilebilecek veriler elde edilmiş ve performans değerlendirmesi için yerüstü su kaynağı (Sakarya Nehri) ile sulama yapan Beşköprü Köyü Sulama Kooperatifi seçilmiştir. Bu amaçla, araştırmada kooperatif sulama alanında üç ana başlık altında; su kullanım etkinliği, tarımsal etkinlik, sosyal ve ekonomik etkinliği belirlemeye yönelik performans göstergeleri değerlendirilmiştir.
Yürütülen çalışmada proje alanında dağıtılan sulama suyu 660000 m3, birim alana dağıtılan yıllık sulama suyu miktarı 942.86 m3/ha olarak bulunmuştur. Birim sulanan alana dağıtılan yıllık sulama suyu miktarı 1885.71 m3/ha, yıllık su temini oranı 0.15, yatırımın geri dönüşüm oranı %103 olarak belirlenmiştir. Yapılan ekonomik değerlendirme sonucunda bakım masrafının gelire oranı %14.9, birim alana düşen toplam işletme, bakım, yönetim masrafı ise 928.57 TL/ha (97.33 $/ha) olarak hesaplanmıştır. Arazide su ücreti toplama performansı %100 dür. Alanda toplam tarımsal üretim değeri 7512250 TL (787447.59 $), birim sulama alanına karşılık elde edilen gelir 10731.78 TL/ha (1124.92 $/ha), sulanan birim alana karşılık elde edilen gelir 21463.57 TL/ha (2249.85 $/ha) dir. Şebekeye alınan birim sulama suyuna karşılık elde edilen gelir 11.38 TL/m3 (1.19 $/m3), tüketilen birim sulama suyuna karşılık elde edilen gelir ise 2.33 TL/ m3 (0.24 $/m3) olarak belirlenmiştir.

Abstract:
This study was carried out to evaluate the current irrigation habits and irrigation problems of irrigation cooperatives operating in Polatlı district of Ankara province, and performance indicators for a determined cooperative. By interviewing all of the cooperatives operating in the study area, data that can be evaluated according to their performance indicators were obtained and Beşköprü Village Irrigation Cooperative, which irrigates with the surface water source (Sakarya River), was selected for performance evaluation. For this purpose, performance indicators for determining water use efficiency, agricultural efficiency and social and economic efficiency in the cooperative irrigation area were evaluated under three main headings.
In the study carried out, the irrigation water distributed in the project area was found to be 660000 m3 and the annual irrigation water amount distributed to the unit area was found to be 942.86 m3/ha. The annual amount of irrigation water distributed to the unit irrigated area was determined as 1885.71 m3/ha, the annual water supply rate was determined as 0.15, and the return rate of the investment as 103%. As a result of the economic evaluation, the ratio of maintenance cost to income was calculated as 14.9%, and the total operating, maintenance and management costs per unit area were calculated as 928.57 TL/ha (97.33 $/ha). Water fee collection performance in the field is 100%. The total agricultural production value in the area is 7512250 TL (787447.59 $), the income obtained for the unit irrigation area is 10731.78 TL/ha (1124.92 $/ha), the income obtained for the irrigated unit area is 21463.57 TL/ha (2249.85 $/ha). The income obtained for the unit irrigation water taken into the network was determined as 11.38 TL/m3 (1.19 $/m3), and the income obtained for the consumed unit irrigation water was determined as 2.33 TL/ m3 (0.24 $/m3).