Hemşirelerde lider üye etkileşiminin örgütsel vatandaşlık davranışları üzerine etkisi
The effect of leader member interaction on  organizational citizenship behaviours in nurses
Yazar: KÜBRA ÖZKARA
Danışman: DOÇ. DR. YILDA ARZU ABA
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma hemşirelerde lider üye etkileşiminin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tasarımda gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini Balıkesir il merkezinde bulunan şehir hastanesinde çalışan 241 ve devlet hastanesinde çalışan 81 hemşire olmak üzere toplam 322 hemşire oluşturmuştur. Veriler "Tanımlayıcı ve Mesleki Özellikler Bilgi Formu", "Lider Üye Etkileşimi Ölçeği" ve "Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Çalışma verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metodlar (ortalama, standart sapma, medyan, frekans, yüzde, minimum, maksimum), Kolmogorov – Smirnov testi, Shapiro - Wilk testi, grafiksel incelemeler, Student-t testi, Mann-Whitney U testi, Tek yönlü varyans analizi (One Way ANOVA), Bonferroni düzeltmeli ikili değerlendirmeler,Kruskal-Wallis test, Dunn-Bonferroni test, Pearsonkorelasyon analizi, Spearman korelasyon analizi ve Lineer Regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan hemşirelerin "Lider Üye Etkileşimi Ölçeği" toplamından aldıkları puanların orta düzeyde, "Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği" toplamından aldıkları puanların yüksek düzeyde olduğu bulunmuştur. Çalışmada hemşirelerin lider üye etkileşimi düzeyi ile örgütsel vatandaşlık davranışı gösterme puanlarında eğitim durumu, çalışma şekli, çalışılan hastane, çalışılan birim, yönetsel pozisyona sahip olma, yönetici ile birlikte çalışma süresi ve sosyal ortamda yönetici ile görüşme durumlarına göre istatistiksel olarak farklılıklar saptanmıştır. Katılımcıların Lider Üye Etkileşimi Ölçeği toplamından aldıkları puanlar ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği toplamından aldıkları puanlar arasında pozitif yönlü, zayıf düzeyde ilişki olduğu bulunmuştur. Yapılan regresyon analizi sonucunda sadece "Katkı" alt boyut puanının modele anlamlı etkisinin olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This research has been conducted to examine the effect of leader-member interaction on organizational citizenship behavior among nurses. The research has been carried out in descriptive and correlational design. The sample of the study consists of 322 nurses, 241 working in the city hospital in Balıkesir city center and 81 nurses working in the state hospital. Data have been collected using the "Descriptive and Professional Characteristics Information Form", "Leader-Member Interaction Scale" and "Organizational Citizenship Behavior Scale". Descriptive statistical methods (mean, standard deviation, median, frequency, percentage, and minimum, maximum), Kolmogorov – Smirnov test, Shapiro - Wilk test, graphical analyzes, Student-t test, Mann-Whitney U test, One-way analysis of variance (One Way ANOVA), binary assessments with Bonferroni correction, Kruskal-Wallis test, Dunn-Bonferroni test, Pearson correlation analysis, Spearman correlation analysis and Linear Regression analysis have been used while evaluating the study data. The total scores of the nurses participating in the study have been found at a moderate level (3,742±0.997) from "Leader-Member Interaction Scale", and at a high level (4.45±0.62) from "Organizational Citizenship Behavior Scale". In the study, statistical differences have been found in the level of leader member-interaction and organizational citizenship scores of nurses in terms of educational status, working style, the hospital, the unit, having a managerial position, working time with the manager and meeting with the manager in the social environment. A positive, weak correlation has been found statistically significant between the total scores of the participants from the Leader-Member Interaction Scale and the Organizational Citizenship Behavior Scale. As a result of the regression analysis, it has been determined that only the "Contribution" sub-dimension score has a significant effect on the model.