Risk kavramının toplumsal yansıması : Sosyal güvenlik  ve  sosyal yardımlaşma
The socail reflection of the term risk: Social security and social aid
Yazar: SUAT SOYDEMİR
Danışman: PROF. DR. ALİ RIZA ABAY
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Refah devlet = Welfare state ; Risk toplumu = Risk society ; Sosyal güvenlik = Social security ; Sosyal risk = Social risk ; Sosyal yardımlaşma = Social aid

Özet:
Risk kavramı tarihi süreç içerisinde farklı toplumlarda farklı anlamlarda kullanılmıştır. Risk kavramı günümüzde ağırlıklı olarak  ?belirsizlik?, ?güven?  ve ?tehlike? kavramlarının keşişim noktasında duruyor. Modernliğin temel nosyonu olan risk kavramı, belirgin olarak 1970?li yıllardan sonra akademik çevrelerde, ekonomi, sigorta,  sosyal psikoloji, çalışma ekonomisi, tıp, finans, hukuk, iş yaşamı, ekoloji, sosyoloji v.b. alanlarında ölçülmesi ve tahmin edilmesi gereken bir kavram olarak yaygınlık kazanmıştır. Bütün bu alanlarda risk kavramı  birey, şirket ve devletlerin güncel eylemlerine yön vermektedir. Gelecekte de bu yön vermenin bütünüyle katlanarak artacağının işaretleri belirmeye başlamıştır. Bu anlamda risk kavramını sosyo- kültürel zeminde ele alanlar risk toplumu kuramını ortay atmışlardır. 
Risk toplumu bağlamında yerel ve küresel ölçekte  farklı riskler ortaya çıkmıştır. Küreselleşmenin etkisiyle  ortaya çıkan riskler eninde sonunda sosyal hayatı  etkilemektedir. Bu araştırmada ?risk toplumu? kuramı çerçevesinde var olan  ve üretilen  risklerin sosyolojik  boyutuyla  derinlemesine  incelenerek, sosyal güvenlik ve sosyal yardımlaşma bağlamında    nasıl azaltılacağı konusu bu çalışmanın ana temasıdır.Sosyal risklerin, küreselleşmenin etkisiyle  çeşitlenerek ve yoğunlaşarak artması, sigortalanamaz özelliği, sınıf ve nesiller boyu aktarılması küresel eşitsizliği büyütmüştür. Küresel eşitsizlik sonucunda  dünyada sosyal risklerin merkezine  giderek yoksulluk yerleşmektedir. Bu bağlamda birçok ülkede sosyal yardım ve sosyal hizmet, yoksulluk politikaları çerçevesinde şekillenmektedir. Modern devletin sosyal hayata aşırı müdahalesi, geleceğe dönük ailesizlik, artan ihtiyaç ve küreselleşmenin büyüttüğü  riskler, bireyselleşmenin çığ gibi büyümesi hem bireysel sorumluluğun gelişmesini önledi hem de sosyal güvenlik ve sosyal yardımlaşma ekseninde  toplumsal kurumları zayıflattı. Günümüzde  dünyanın birçok yerinde sosyal risklerin ve belirsizliğin azaltılmasında devletin tek başına yeterli olmayacağı anlaşılmıştır. Sosyal refahın sağlanmasında geleneksel, dini, gönüllü, özel kuruluşlar, işletmeler ve devletin  bir araya gelerek ortak noktada bütüncül yaklaşım sergileyerek oluşan refah karması sosyal riskleri minimize edebilir.



Anahtar Kelimeler : Risk Toplumu, Sosyal Risk, Sosyal Güvenlik, Sosyal Yardımlaşma Refah Devleti, Refah Karması

Abstract:
The term risk has been used for different meanings in different societies throughout the history. Today, the term risk is heavily at the intersection point of ?ambiguity?, ?security? and ?danger?. The term risk which is the main notion of modernity became widespread following the 1970?s in fields such as academic society, economy, insurance, social psychology, labour economics, medicine, working life, ecology, sociology as a term to be anticipated and to be measured. In all these fields the term risk guides the current actions of individuals, companies and governments. It has become clear that this guidance will increase gradually in the future. In this sense, those who handle with the term of risk on socio-cultural ground have suggested the thoery of risk society.In sense of risk society different risks have emerged domestically and globally. The risks emerging from globalization affect social life at last. In this study it has been investigated that how the current and produced risks in sense of ?risk society? will be decreased in terms of social security and social aid by deeply examining them sociologically. The increase of social risks with the effect of globalization, their uninsurable feature, and their transformation throughout the class and generations have grown the global inequality. As a result of global inequality, poverty is becoming at the centre of social risks day by day. In this sense, in many countries social aid and social service are getting shape according to poverty policies. 
The extreme interference of modern government to socail life, not having a family in future, increasing needs and risks grown by globalization, growing individualism have both prevented the improvement of individual responsility and weakened the social organizations in sense of social security and social aid. Today, in many parts of the world it has been understood that the government itself is not edaquate to decrease the social risks and ambiguity. To set the social welfare religious, volunteer, private organizations, companies and government should come together and they should act cooperatively to minize the social risks.



Keywords: Risk Society, Social Risk, : Social Security, Social Aid, Welfare State, Welfare Mix