Çok kriterli karar verme teknikleri ile bursiyer seçimi üzerine bir uygulama
An application on scholarship selection with multi criteria decision making techniques
Yazar: KÜBRA AKILLI
Danışman: DOÇ. DR. EMRE İPEKÇİ ÇETİN
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ekonometri = Econometrics
Dizin: Burslar = Scholarships ; Burslu öğrenciler = Scholarship students ; Karar verme = Decision making ; Karar verme teknikleri = Decision making techniques ; TOPSIS = TOPSIS ; VIKOR yöntemi = VIKOR method ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
İnsanlar, hayatın her anında ve her alanında hemen hemen her konuda bir tercih yapma durumunda kalırlar. Karar verme olarak ifade edilen bu tercih işlemi, günümüzde mevcut alternatiflerin, daha önce hiç olmadığı kadar fazla olmasından sebeple daha karmaşık ve daha zor hale gelmiştir.  İnsan hayatında önemli etkilere yol açacak kararlar doğru verildiği takdirde onu amaç ve isteklerine ulaştırdığı gibi, yanlış verildiğinde bu istek ve amaçlarına ulaşmaktan mahrum bırakabilir. Bu yüzden karar verme kavramı hayatın önemli bir parçası haline gelmiştir. Genellikle birden fazla niteliksel ve niceliksel kriter yada amaçlara sahip olan kararlar karşısında karar vericiye çözüme ulaşması hususunda yardımcı olmak üzere Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri geliştirilmiştir. Bu yöntemler, birden fazla kritere sahip ve aynı anda uygulamaya konulan seçimler arasından en iyi tercihin yapılmasını sağlayan araçtır. Bu tezde karar verme kavramına değinilerek, çok kriterli karar verme yöntemleri ayrıntılı bir şekilde incelenmiştir. Uygulamada bursiyer seçimi problemi ele alınmıştır. Bu seçime etki eden kriterler belirlenerek, ağırlıklandırılmış ve Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden TOPSIS ve VIKOR kullanılarak, Akdeniz Üniversitesinde öğrenim gören ve 2017-2018 eğitim öğretim yılında ücretsiz yemek bursuna başvuran öğrencilerin sıralamaları elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Karar Verme, Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri, TOPSIS, VIKOR, Bursiyer Seçim.

Abstract:
People have to make a choice almost every matters in every moment and every field of the life. This making choice which is expressed as a decision making has become more complex and more difficult because today alternatives are more available than ever before. When making the right decisions which cause the significant effects in human life, deliver decision makers to their aims and desires; whereas, when the decisions are made false, people are deprived of their aims and desires. Therefore, the notion of decision making becomes important part of life. For this reason, multi criteria decision making methods are developed to help decision makers find a solution generally in the face of criteria which have more than one quantitative and qualitative decision or purpose. These methods are means to make a best choice among the choices have more than one criteria and applied at the same time. In this dissertation, multi criteria decision making methods are analyzed in a detail way by mentioning the notion of making decision. In implementation, the choices of scholarship holder are tackled. By determining criteria which effects the choices of scholarship are weighted and by using TOPSIS and VIKOR, which are the part of multi criteria decision making methods, the ranking of students who receive education from Akdeniz University, apply food scholar in 2017-2018 academic year, are obtained.
Keywords: Decision Making, Multi Criteria Decision Making Method, TOPSIS, VIKOR, Choices of Scholarship.