Ekopsikolojiyi etkileyen faktörlerin analizi: Uşak örneği
Analysis of factors affecting ecopsychology: Uşak example
Yazar: AHMET ERKAN METİN
Danışman: PROF. DR. ATİLA GÜL
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering ; Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture ; Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Ekoloji = Ecology ; Ekopsikoloji = Ecopsychology ; Psikoloji = Psychology ; Uşak = Uşak ; Çevre = Environment

Özet:
Son yıllarda insanların doğaya karşı duyarlılığın artması ve doğal yaşama yönelmesi "Ekopsikoloji" kavramını ön plana çıkarmıştır. Ekoloji ve psikoloji kavramlarının birleştirilmesinden oluşan ekopsikoloji yaklaşımı, insan ile doğa arasındaki ilişki ve etkileşimin özellikle doğaya saygı ve doğa ile uyumlu olma yaklaşımını temsil etmektedir. İnsanlar için sağlıklı ve yaşanabilir bir çevrede yaşamak ve mutlu olmanın yolu ekoloji ile psikolojinin içsel ve dışsal olarak söylem ve eylem boyutunda gerçekleştirilmesi ile mümkün olabilecektir. Bu nedenle ekopsikolojiyi etkileyen faktörlerin ve faktör değişkenlerinin bilinmesi önemli bir olgu haline gelmiştir. Bu çalışmanın amacı ekopsikolojiyi etkileyen faktörlerin ve değişkenlerinin belirlenmesi ve Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) kullanılarak Ekopsikoloji Ölçüm Modelinin geliştirilmesidir. 
Çalışmanın ana materyalini Uşak ili oluşturmaktadır. Çalışmada tesadüfi örnekleme yöntemine göre 555 kişiye uygulanan anket formlarından elde edilen 2020-2021 verileri kullanılmıştır. Elde edilen verilerinanalizlerinde"SPSS 26.0" istatistik programı kullanılmıştır. Ekopsikoloji Ölçüm Modelinin oluşturulması için Yapısal Eşitlik Modelinin kullanıldığı çalışmada yazılım materyali olarak "Lisrel Linear Structural Relations) 8.72" programı kullanılmıştır.
Sonuç olarak; Ekopsikoloji üzerinde etkili olan faktörlerin etki düzeylerine göre; Çevresel, Ekolojik, Psikolojik, Yaşam Memnuniyeti ve Sosyal faktörler olduğu tespit edilmiştir.Ekopsikolojiyi etkileyen faktörlerin gözlenebilen en önemli değişkenleri incelendiğinde; Çevresel faktörlerde "işyerimde doğayı anımsatan (doğal) renkler kullanırım", Ekolojik faktörlerde "iklim değişikliğine karşı duyarlıyım", Psikolojik faktörlerde"doğayı anımsatan sesler (doğal) benim için önemlidir", Yaşam memnuniyeti faktörlerde "oturduğum semtten memnunum", Sosyal faktörlerde ise "sosyal biri olduğumu düşünüyorum" değişkeninin olduğu tespit edilmiştir.Sonuçta Ekopsikoloji Ölçüm Modeli oluşturularak ekopsikolojiyi etkileyen faktörlerin ve faktör değişkenlerinin önem düzeyine göre belirlenmesi sağlanmıştır.

Abstract:
In recent years the increasing sensitivity of people to natureand the irtendency to natural life have brought the concept of "Ecopschology" tothefore. The ecopsychology approach, whic consist of ecology and psychology represents the approach of the relationship and interaction between man and nature, especially respect to nature and harmony with nature. The way to live and be happy in a healty and livable environment for people will be possible with the realization of ecology and psychology in a terms of discourse and action internally and externally. Fort his reason, it has become an important fact to know the factors and factor variables that affect ecopsychology. The aim of this study is to determine the factor sand variables that affect ecopsychology and to develop the Ecopsychology Measurement Model by using the Structural Equation Model (SEM).
The main material of the study is the province of Uşak. In the study, 2020-2021 data obtained from the questionnaire sapplied to 555 people according to the random sampling method were used. SPSS 26.0" statistical program wasused in the analysis of the data obtained. In the study, in which the Structural Equation Model was used to create the Ecopsychology Measurement Model, the "Lisrel Linear Structural Relations) 8.72" program was used as the software material.
As a result, according to the effect levels of the factors affecting ecopsychology; It has been determined that there are Environmental, Ecological, Psychological, Life Satisfaction and Social factors.When the most important observable variables of factors affecting ecopsychology are examined; In environmental factors, "I use (natural) colors that remind the nature in myworkplace", "I am sensitive to climate change" in ecological factors, "Sounds reminiscent of nature (natural) are importantfor me" in psychological factors, "I am satisfied with the neighborhood I live in" in life satisfaction factors, and in social factors " It has been determined that there is "I think I'm a social person" variable. As a result, by creating an Ecopsychology Measurement Model, factors affecting ecopsychology and factor variables were determined according to the irimportance level.