Etnik-milliyetçiliğin çok etnikli toplumlarda gruplararası ilişkiler ve demokrasi üzerindeki etkisi: Kuzey Makedonya örneği
The impact of ethnic-nationalism on intergroup relations and democracy in multi-ethnic societies: The case of North Macedonia
Yazar: FLAMUR ISMAILI
Danışman: PROF. DR. BİLAL KARABULUT
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu tez, özellikle Kuzey Makedonya'ya odaklanarak, çok etnikli toplumlar bağlamında etnik milliyetçilik, gruplararası ilişkiler ve demokratik süreçler arasındaki karmaşık etkileşimi incelemektedir. Etnik milliyetçiliğin toplumsal dinamikleri, gruplar arası ilişkileri, demokratik geçiş ve konsolidasyonu nasıl önemli ölçüde etkileyebileceğini araştırmaktadır. Araştırma, etnik milliyetçiliğin Kuzey Makedonya'nın demokratik yolculuğuna getirdiği belirli zorlukları ve bunların nasıl yönetildiğini ve yönlendirildiğini ele almaktadır. Çalışma, Kuzey Makedonya'nın siyasi manzarasına hâkim olan çoğunlukçu sistemin etnik azınlıkları marjinalleştirdiğini, etnik gruplar arası ilişkilerin gerilmesine yol açtığını ve demokratik ilerlemeyi yavaşlattığını ortaya koymaktadır. Etnik milliyetçiliğin beslediği tarihî sorunları, kültürel farklılıklar ve siyasi rekabetlerin güçlü karışımının etnik topluluklar arasında güvensizlik, kızgınlık ve çatışmayı beslediği de tespit edilmiştir. Araştırma ayrıca çok etnikli toplumların güçlendirilmesinde güç paylaşımı düzenlemelerinin, özellikle de oydaşmacılığın potansiyelini incelemektedir. Mevcut çoğunlukçuluk ve oydaşmacı karma sistemin kurumsal verimsizliklere ve gruplar arası gerilimlere yol açtığı Kuzey Makedonya'ya odaklanılmıştır. Bu çalışma, oydaşmacı ilkelerin daha güçlü bir şekilde uygulanmasının kurumlara olan güveni nasıl artırabileceğini, demokratik işleyişi nasıl geliştirebileceğini ve etnik çeşitliliğin ortasında sosyal uyumu nasıl destekleyebileceğini araştırarak bu sistemlerin çok etnikli toplumları istikrara kavuşturma potansiyeline ışık tutmaktadır. Son olarak araştırma, AB müdahalesi ve bölgesel girişimler gibi dış faktörlerin Kuzey Makedonya'nın çok etnikli toplumunu ve demokratik sürecini şekillendirmedeki rolünün altını çizmektedir. Bu bulgular, çok etnikli toplumların çok yönlü doğasını vurgulamakta ve benzer sosyo-politik bağlamlarda etnik milliyetçilik ve demokrasi ile ilgilenen politika yapıcılar ve akademisyenler için yargılar sunmaktadır.

Abstract:
This thesis scrutinizes the intricate interplay between ethnic nationalism, intergroup relations, and democratic processes in the context of multi-ethnic societies, with a particular focus on North Macedonia. It investigates how ethnic nationalism can significantly impact societal dynamics, intergroup relations, and the democratic transition and consolidation. The research addresses the specific challenges introduced by ethnic nationalism to North Macedonia's democratic journey and how these have been managed and navigated. The study reveals that the majoritarian system that dominated North Macedonia's political landscape has marginalized ethnic minorities, leading to strained interethnic relations, and slowing down democratic progress. The potent mixture of historical grievances, cultural differences, and political rivalries fueled by ethnic nationalism has also been found to foster mistrust, resentment, and conflict between ethnic communities. Furthermore, the research explores the potential of power-sharing arrangements, particularly consociationalism, in strengthening multi-ethnic societies. The focus is on North Macedonia, where the current mixed system of majoritarianism and consociationalism has led to institutional inefficiencies and intergroup tensions. By investigating how a more robust implementation of consociational principles could foster trust in institutions, enhance democratic functioning, and bolster social cohesion amidst ethnic diversity, the study illuminates the potential of these systems in stabilizing multi-ethnic societies. Finally, the research underscores the role of external factors, such as EU intervention and regional initiatives, in shaping North Macedonia's multi-ethnic society and democratic process. These findings highlight the multifaceted nature of multi-ethnic societies and offer insights for policymakers and scholars interested in ethnic nationalism and democracy in similar socio-political contexts.