Hipertansiyonu olan hastalarda ilaç uyumunun değerlendirilmesi
Evaluation of medication adherence in patients with hypertension
Yazar: ABDULLAH IŞIK
Danışman: DOÇ. DR. ZERRİN GAMSIZKAN
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Hipertansiyon hastalarında kan basıncı kontrol oranları istenilen seviyelerde 
değildir ve kan basıncı kontrolünün sağlanamamasının en önemli nedenlerinden biri 
ilaç uyumsuzluğudur. Bu çalışma ile aile hekimliğine ve hipertansiyon kliniğine 
başvuran hipertansiyon tanısı almış hastaların bilgi düzeylerini, hastaların ilaç 
uyumunu, tedavi uyumunu etkileyen faktörlerin değerlendirilmesini amaçladık.   
Gereç-Yöntem: Çalışmamızın evrenini 22.10.2022-11.02.2023 tarihleri arasında 
Düzce Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi Aile Hekimliği veya 
Hipertansiyon Polikliniklerine başvuran, en az 1 yıldır antihipertansif tedavi alan, 18 
yaşından büyük hipertansiyon hastaları oluşturmaktadır. Araştırmaya katılan hastalara 
literatür tarayarak oluşturduğumuz sosyodemografik veriler anketi, hipertansiyon bilgi 
düzeyi ölçeği (HİB-DÖ) ve ilaç uyumunu bildirim ölçeği (İUBÖ) uygulandı. Hastaların 
en az 2'şer dakika arayla 3 kez kan basıncı ölçümleri yapıldı. 
Bulgular: Çalışmaya 357 hipertansiyon hastası dahil edildi. Katılımcıların yaş 
ortalaması 56.7±11.8, %53.5'i kadın, %46.5'i erkekti. Hastaların HİB-DÖ ölçeği  
ortalaması 17.8±2.7, medyan 19,  İUBÖ ortalaması 22.7±3.4, medyan 24 olarak 
bulundu. Kan basıncı hedef aralıkta olan hastaların oranı %44.3 iken hedef aralıkta 
olmayanlar %55.7'ydi. Hipertansiyon bilgi düzeyi ölçeği ile ilaç uyumunu bildirim 
ölçeği arasında anlamlı düzeyde pozitif bir ilişki vardı (r=0.194, p<0.001). Kan basıncı 
kontrol oranı hedef aralıkta olanların HİB-DÖ ve İUBÖ puanları olmayanlara göre 
anlamlı derecede daha yüksekti (p=0.017, p=0.001). 
Sonuç: Çalışmamızda hastaların bilgi düzeyi artıkça tedaviye uyumlarının ve kan 
basıncı kontrol oranlarının arttığını bulduk. Tedavi uyumu arttıkça hastaların kan 
basıncı kontrolü artmaktaydı. Hastalara kontrollerde yeterince vakit ayrılarak 
hipertansiyon hakkında bilgi düzeylerinin arttırılmalı ve ilaç uyumları 
sorgulanmalıdır.

Abstract:
Objective: Blood pressure control rates in hypertension patients are not at the desired 
levels and one of the most important reasons for not providing blood pressure control 
is drug incompatibility. In this study, we aimed to evaluate the knowledge level of 
patients diagnosed with hypertension, who applied to family medicine and 
hypertension clinic, and the factors affecting drug compliance and treatment 
compliance. 
Materials and Methods: The population of our study consists of hypertension 
patients older than 18 years of age, who applied to the Family Medicine or 
Hypertension Polyclinics of Duzce University Research and Application Hospital 
between 22.10.2022 and 11.02.2023 and received antihypertensive treatment for at 
least 1 year. Sociodemographic data questionnaire, hypertension knowledge level 
scale (HK-LS) and medication adherence reporting scale (MARS), which we created 
by scanning the literature, were applied to the patients participating in the study. Blood 
pressure measurements were made 3 times at least 2 minutes apart. 
Results: In the study, 357 hypertension patients were included. The mean age of the 
participants was 56.7±11.8 years, %53.5 female and %46.5 male. The mean HK-LS 
scale of the patients was 17.8±2.7, the median was 19, the mean of the MARS was 
22.7±3.4, and the median was 24. The proportion of patients whose blood pressure 
was in the target range was %44.3, while those that were not in the target range were 
%55.7. There was a significant positive correlation between the hypertension 
knowledge scale and the medication adherence reporting scale (r=0.194, p<0.001). 
Those whose blood pressure control ratio was within the target range were 
significantly higher than those who did not have HK-LS and MARS scores (p=0.017, 
p=0.001). 
Conclusion: In our study, we found that as the level of knowledge of the patients 
increased, their adherence to treatment and blood pressure control rates increased. As  
treatment compliance increased, patient's blood pressure control increased. Patients 
should be given sufficient time during the controls to increase their knowledge about 
hypertension and their drug compliance should be questioned.