Hilmi Yavuz'un şiirlerinde mazmun ve mitoloji
Mazmun and mythology in Hilmi Yavuz's poems
Yazar: BARIŞ TALAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER DEMİRBAĞ
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Divan şiiri = Court poem ; Gelenekler = Traditions ; Mazmun = Mazmun ; Metinlerarasılık = Intertextuality ; Mitoloji = Mitology ; Türk şiiri = Turkish poem ; Yavuz, Hilmi = Yavuz, Hilmi ; İmge = Image ; Şiir = Poem

Özet:
Bu çalışma Hilmi Yavuz'un şiirlerinde kullandığı mazmunlar ve mitoloji üzerinedir. Yavuz mazmun ve mitolojiden yararlanırken bu unsurlar onun tüm şiir kitaplarında aranmıştır. Bunun yanında Hilmi Yavuz'un hayatı ve şiir poetikasından da bahsedilmiştir.  
Hilmi Yavuz, geleneği ve divan edebiyatını bir bilgi alanı olarak görmüş ve bunlardan poetik yönde yararlanma ve beslenme olanağı bulmuştur. Yavuz'un şiirlerinde geleneğin verdiği birikimle mazmunlardan yararlandığı görülmüştür. Mazmunları meydana getirirken geleneğin verdiği hazır malzemeyi kullanıp özgün imgeler ortaya koymayı hedefler. Bununla birlikte o, kullandığı mazmunları gelenek ile ilişkilendirirken de olduğu gibi almak yerine yeniden tasarlayarak şiirine alır. O, şiirlerini tasarlarken metinlerarasılıktan da yararlanma yollarını denemiştir.
Günümüz şairlerine bakıldığında divan şiirinde olduğu gibi mecaz ve istiarelerde genel klişe olarak tabir ettiğimiz müşterekler aranmamaktadır. Şairlerin buna bağlı olarak şiirlerinde kendilerine özel imge ve metaforlar ile bir atmosfer yaratmaları da mümkün hâle gelmiştir. Şairlerin şiirlerinde orijinal imajlar yaratması ancak bireysel çabalarına bağlı kılınmıştır. Yavuz da şiirlerinde bireysel çabalarına bağlı olarak mazmunladan yararlanmıştır. Bazı mazmunları ise dönüştürerek imge dünyasına katmayı denemiştir.   
 Mitoloji, edebiyatta ve sanatta şairlere ve sanatçılara esin kaynağı oluşturmuştur. Yavuz, şiirlerinde mitolojiden bir hayli yararlanmış ve esinlenmiştir.  Çalışmanın diğer bir unsuru olan mitolojinin, divan şiirinin önemli kaynakları arasında da yer aldığı bilinmektedir.  Yavuz'un şiirlerinde de başvurulan alanlardan biri olmasıyla çalışmada da önemli bir yer teşkil eder. 
Şiir ile mitolojinin ilişkisine baktığımızda çok eski bir geçmişleri olduğu görülür. Yavuz, mitolojik karakter veya olayların duyuş ve düşünüşlerini kendi dünyası ile ilişkilendirerek mitolojik bir söylem ile şiirlerinde dile getirir. Yavuz'un mitolojik karakterli ögeleri kullandığını ve şiirlerinde buna bağlı olarak hayal gücünün sınırlarını zorlayan imgeler ile şiirlerini tasarladığını görmekteyiz. Dolayısıyla şiirlerine mitolojiyi taşırken alıntı ile yetinmez, onlara göndermelerde bulunarak şiirlerini tasarlar. Mitolojiyi kendi şiirlerine taşırken geleneği mitoloji aracılığıyla dile getirdiği de olur. Yavuz, ayrıca kendi mitos'unu Doğu ve Batı ekseninde ilişkilendirerek ortaya koyduğunu söyler.

Abstract:
This study is based on the mazmuns and mythology that Hilmi Yavuz uses in his poems. The mazmun and mythology that Hilmi Yavuz uses in his poems has been sought in all of his poetry books. Besides, Hilmi Yavuz's life and poetry poetics were also mentioned.
Hilmi Yavuz considered tradition and divan poetry as a field of knowledge and had the opportunity to benefit and feed in a poetic aspect. It has been seen that Yavuz benefited from mazmuns in his poems with his knowledge gained from tradition. While creating the Mazmuns, he aims to reveal original images by using the ready-made material given by the tradition. However, he takes the mazmun he uses into his poetry by redesigning it instead of taking it as it is when associating it with tradition. He tried ways to make use of intertextuality while designing his poems. 
Considering today's poets, commons that we call general cliché are not sought in metaphors and metaphors as in divan poetry. Correspondingly, it has become possible for the poets to create an atmosphere with images and metaphors unique to them in their poems. The poets' creation of original images in their poems is only dependent on their individual efforts. Yavuz also benefited from mazmuns in his poems depending on his individual efforts. He tried to transform some mazmuns and add them to the world of images.
Mythology has inspired poets and artists in literature and art. Yavuz made a lot of use and inspiration from mythology in his poems. It is known that mythology, which is another element of the study, is among the important sources of divan poetry. As it is one of the fields used in Yavuz's poems, it has an important place in the study.
When we look at the relationship between poetry and mythology, it seen that is very old. Yavuz expresses the feelings and thoughts of mythological characters or events in his poems with a mythological discourse by associating them with his world. We see that Yavuz uses elements of mythological character in his poems and therefore designs images that push the limits of his imagination in his poems. Therefore, when using mythology in his poems, he does not settle with quotations, he designs his poems by referring to them. It also happens that he expresses tradition through mythology while bringing mythology to his own poems. Yavuz also says that he revealed his own myth by associating the East and West axis.