Abdurrezzak ve hadisçiliği /
Yazar: MUSA ÇETİN
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM BAYRAKTAR
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2000
Konu: Din = Religion
Dizin: Abdürrezzak bin Hemmam = Abdürrezzak bin Hemmam ; Hadis = Hadith ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu tezin konusu, meşhur hadîs âlimi Abdürrezzâk b. Hemmâm es-San'ânî ve Hadîsçiliği'dir. Hicrî 126/744 ve 211/827 yıllan arasında yaşamış olan Abdürrezzâk' in dönemi, Emevîler'in son dönem halîfesi Mervân b. Muhammed ve Abbâsiler'in ilk dönem halîfelerinden Saffâh, Mansur, Mehdî, Hâdî, Hânın Reşid, Emin ve Me'mun'un hilâfetleri dönemine rastlamaktadır. Abdünezzâk, Sahabeden bir çoğunun gelip yerleştiği, Rasûlullah ( s. a. s. )'ın sünnetim taşıdığı, Yemen bölgesinde yetişen büyük muhaddislerdendir. Aym zamanda müfessir de olan Abdürrezzâk, başta hadîs olmak üzere İslâmî ilimlerin çeşitli dallarında eserler kaleme almıştır. Onun en önemli eseri günümüze kadar gelen el- Musannef idir. Konulara göre tertip edilmiş olan eser, dört bine yakım merfü' olmak üzere ondokuzbin civarında hadîs ihtiva etmektedir. Özellikle İmam Müslim, Tirmizî ve Nesâî'ye olan etkisi dikkat çekmektedir. Araştırma, bir giriş ve bundan ayn iki bölümden oluşmuştur. Girişte, kullanılan kaynaklar ve konu ile ilgili daha önce yapılan araştırmalar tanıtılmış, konunun tarihteki yeri belirlenmiştir. Bölümlerden birincisi Abdürrezzâk'a, ikincisi Musannefe ayrılmıştır. Bölümlerden birincisi'nde Abdürrezzâk'ın hayatı, hocalan, öğrencileri, eserleri, ilmî kişiliği, itikadı, fikhî ve siyâsî görüşleri ile etkileri tesbit edilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde ise, hadîs edebiyatında musannefler hakkında kısa bilgiler verilip, Abdürrezzâk'ın Musannefİnin bunlar arasındaki yeri belirlenmiştir. Daha sonra da Musannef in zamanımıza ulaşması sözkonusu edilip muhtevası hakkında geniş bilgi verilmiştir. Sonuçta ise önemli değerlendirmeler özet olarak sunulmuştur.

Abstract:
The Main subject of this thesis is the famous traditionist Abd al-Razzaq b. Hammâm al-San'ânî and his tradition method his lived bedween 126/744 and 21 1/827. These years met vith the reignes of Mervan b. Muhammed, Saffah, Mansur, Mehdi, HM, Harun Reşid, Emin and Me'mun Who were the khalifets of the and periots of Emevî and first periots of Abbâsîd. Abd al-Razzaq was one of famous traditionists who hat growet up in Yemen which were important scientific centers and who a lot of friands of the Prophet had settlet down and carried the tradition of the Prophet. At the same tune he was an interpreter of the Qur'an and wrote many books on islamic sciences, especially on hadîs, that is the tradition of the Prophet Muhammed. His the most important and famous book is the Musannef. Its many manusecript copies have reachet to these days. This book has approximately 19.000 traditions, of mats for thousand were merfû' traditions. All traditions in the book are arranged in their themes. The book has been effective on the later periods in methot and narrative. Especially it's effects on İmam Muslim and Tirmizi and Nesaî was much more than others. The study consists of an introduction and two chapters. The introduction surveys the sources which were used in the thesis, introduces the studies which were formerly. Made on the same subject and determines the topic in the history. The chapter one is devoted to Abd al-Razzaq, the Chapter Two to al - Musannef. The Chapter One tries to investigate the life of Abd al-Razzaq bis teachers and students, his works and his personality as a scholar; his theolojical, juridical and polidical ideas and their effects. This chapter has fount out some new and significant information his teachers, works and ideas. The Chapter Two firstly gives a short information about the Musannef s in tradition literature and -then determines. Abd al-Razzaq's al-Musannefs amongh them. Secontly, it makes some remark about how al-Musannef reached us and gives a detailed examination of it's contents. İn the Conclusion, some importent determination are presidant.