Kraniospinal radyoterapide konformal ve  yoğunluk  ayarlı  ark tedavi tekniklerinin dozimetrik olarak karşılaştırılması
Dosimetric comparison of conformal radiotherapy and volumetric modulated arc therapy in craniospinal radiotherapy
Yazar: ECE YILDIZ
Danışman: PROF. DR. ENİS ÖZYAR
Acıbadem Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı / Sağlık Fiziği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering ; Onkoloji = Oncology
Dizin: Radyasyon = Radiation ; Radyasyon dozajı = Radiation dosage ; Radyometri = Radiometry ; Radyoterapi = Radiotherapy ; Çocuklar = Children

Özet:
Kraniospinal radyoterapi genellikle çocukluk çağı beyin tümörleri tedavisinde kullanılan kompleks bir tedavi yöntemidir. Farklı konformal radyoterapi teknikleri  yanı sıra son yıllarda kullanıma giren yoğunluk ayarlı radyoterapi (YART) teknikleri de doz dağılım avantajları nedeni ile kullanılmaya başlanmıştır. Bu çalışmada 6 çocuk medullablastoma hastasında yoğunluk ayarlı ark terapi (YAAT) ve konformal radyoterapi teknikleri kullanılarak iki teknik arasındaki dozimetrik farklar karşılaştırılmıştır. YAAT tekniğinde kranyum, üst spinal alan ve alt spinal alan olarak tasarlanan 3 ayrı alanın her birinde 2 ark kullanılmış ve alanlar arasında 1,5-2cm kesişme verilmiştir. Konformal teknikte ise yine kranyum, üst spinal alan, alt spinal alan olarak 3 ayrı alan kullanılmış, üst spinal alan ile alt spinal alanın kesişiminde fraksiyonlar arasında kaydırma yapılarak sıcak-soğuk nokta oluşumu azaltılmıştır. 2 tekniğin karşılaştırılmasında sağ-sol lens maksimum dozu, özefagus ortalama ve maksimum dozları, kalp ortalama dozu, spinal kord maksimum ve %1 lik hacmin aldığı doz, akciğerin 5Gy ve 20Gy alan hacimleri, toplam Monitor Unit(MU), konformalite indeksi, homojenite indeksi, vücuttaki maksimum doz, oral kavite ortalama dozu, sağ-sol böbrek ortalama dozları, karaciğer ortalama dozu, 18-24-40Gy alan vücut hacimlerinin bulguları göz önüne alınmıştır. Sağ-sol lens maksimum doz, toplam MU değerlerinde konformal teknik YAAT a göre üstün bulunmuştur (p=0.028). Özefagus ortalama ve maksimum dozları, kalp ortalama dozu, spinal kord maksimum ve %1'lik hacmin aldığı doz, konformalite indeksi, homojenite indeksi, vücuttaki maksimum doz, karaciğer ortalama dozu, 18-24-40Gy alan vücut hacmi açısından bakıldığında YAAT tekniği konformale göre üstündür (p<0.05). Akciğerin 5Gy alan hacmi konformal teknikte anlamlı olarak daha üstünken (p=0.028), 20Gy alan hacmi YAAT tekniğinde daha üstün bulunmuştur (p=0.028). Sağ-sol ortalama böbrek dozlarında 2 teknik arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p=0.075).

Abstract:
Craniospinal radiotherapy is a complex radiotherapy technique which mostly used in childhood brain tumors. Right along with different radiotherapy techniques, in recent years volumetric arc therapy (VMAT) is prefered because of the dose coverage advantages. In this study 6 infants medulloblastoma patients are planned with conformal and VMAT technique and these techniques are compared dosimetrically. In VMAT technique cranium, superior and inferior spinal fields are used and in each field 2 arcs were used. Between each field there is 1,5-2 cm junction. In conformal techniue again cranium, superior and inferior spinal fields were used. For the minimization of possible hot and cold spots feathering technique was used. Technique is based on table shifting between fractions. For the comparison of the 2 techiques: left- right lenses maximum doses, esophagus mean and maximum doses, heart mean dose, spinal cord maximum dose and dose of  %1 volume, lung volumes of 5Gy and 20 Gy, total Monitor Unit (MU), conformality index, homogenity index, maximum dose of whole body, oral cavity mean dose, right-left kidney mean doses, liver mean dose, whole body volume receiving 18-24-40 Gy are considered. Right-left lens doses, total MU values are lower in conformal technique and this difference is statistically significant (p=0.028). Esophagus mean and maximum doses, heart mean dose, spinal cord maximum dose and dose of  %1 volume, conformality index, homogenity index, maximum dose of whole body, liver mean dose, whole body volume receiving 18-24-40 Gy are lower in VMAT technique (p<0.05). Lung volume of 5Gy is lower in conformal technique (p=0.028), lung volume of 20Gy is lower in VMAT techique (p=0.028). For right-left kidney mean doses the difference between 2 tecniques is not statistically significant (p=0.075)