Sağlık hizmetleri alanında öğrenim gören lise öğrencilerinde dijital teknoloji bağımlılığı ile uyku kalitesi arasındaki ilişki
The relationship between digital technology addiction and sleep quality in high school students studying in the field of health services
Yazar: ELİF KARAHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MİNE EKİNCİ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı, lise öğrencilerinin dijital teknoloji bağımlılıklarını ve uyku kalitelerini belirleyerek aralarındaki ilişkiyi değerlendirmektir.
Materyal ve Metot: Araştırma tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türdedir. Araştırma Nisan-Mayıs 2023 tarihleri arasında Marmara Bölgesi'nin bir ilinde bulunan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Sağlık Hizmetleri alanında öğrenim görmekte olan 245 lise öğrencisi ile yürütülmüştür. Veriler Sosyodemografik Veri Formu, Dijital Bağımlılık Ölçeği ve Cleveland Adolesan Uykululuk Anketi ile yüz yüze toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik ve frekans dağılımı, bağımsız örneklemlerde t-testi, ANOVA, Pearson Korelasyon testi ve Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı kullanılmıştır.
Bulgular: Lise öğrencilerinin Dijital Bağımlılık Ölçeği toplam puan ortalaması 3.02±0.664 olarak belirlendi.9.sınıfta okuyan,günlük 8 saat ve üzeri dijital araç kullanan,gece dijital araç kullanan,gece 3 saat ve üzeri dijital araç kullanan,saat 02:00 ve sonrasında uyuyan ve gece uyanan öğrencilerde aradaki farkın anlamlı olduğu bulundu. Cleveland Adolesan Uykululuk Anketi toplam puan ortalaması 40.66±10.016 olarak belirlendi. Kız öğrencilerde, annesi okuryazar olmayan ve ilkokul mezunu olan , orta gelir düzeyine sahip olan, 9. sınıfta okuyan , en az bir zayıf notu olan , günlük 8 saat ve üzeri dijital araç kullanan , gece dijital araç kullanan , gece 3 saat ve üzeri süre dijital araç kullanan , saat 00:00, 01:00, 02:00 ve sonrasında uyuyan , 9 saat ve üzeri uyuyan, gece uyanan öğrencilerde aradaki farkın anlamlı olduğu bulundu.
Sonuç: Araştırmaya göre lise öğrencilerinin orta düzeyde dijital teknoloji bağımlılığına sahip olduğu ve öğrencilerin orta düzeye yakın uykululuk durumu yaşadıkları görülmüştür. Ayrıca lise öğrencilerinin dijital teknoloji bağımlılıkları arttıkça uykululuk durumları da artmaktadır. Lise öğrencilerinin dijital teknoloji bağımlılıklarını çeşitli yönleriyle inceleyerek yeni araştırmalar yapılması ve dijital teknolojik cihazların bilinçli kullanımı konusunda farkındalık kazanabilecekleri eğitimlere yönlendirilmesi önerilebilir.
Anahtar Kelimeler: Dijital teknoloji bağımlılığı, ergen, lise öğrencisi, psikiyatri hemşireliği, uyku kalitesi

Abstract:
Aim: This research aims to determine high school students' levels of digital technology addiction and sleep quality, evaluating the relationship between the two.
Material and Method: This descriptive, relationship-seeking study was conducted between April and May 2023, involving 245 high school students in the Health Services field at a Vocational and Technical Anatolian School in the Marmara Region. Data were collected through face-to-face interviews, employing a Sociodemographic Data Form, Digital Addiction Scale, and Cleveland Adolescent Sleepiness Survey. Data analysis involved the use of independent samples t-test, ANOVA, Pearson correlation test, and Cronbach's Alpha reliability coefficient.
Results: The mean total score of the Digital Addiction Scale of high school students was 3.02±0.664. In the study conducted among 9th grade students, it was found that the difference was significant in students who used digital devices for 8 hours or more daily, used digital devices for 3 hours or more at night, slept at 02:00 or later and woke up at night. The mean total score of Cleveland Adolescent Sleepiness Questionnaire was 40.66±10.016. In 9th grade female students, students whose mothers were illiterate and primary school graduates, who had a middle income level, had at least one poor grade, used digital devices for 8 hours or more daily, used digital devices for 3 hours or more at night, who slept at 00:00, 01:00, 02:00 and later, slept for 9 hours or more, and woke up at night, the difference was found to be significant.
Conclusion: According to the research, it was observed that high school students had a moderate level of digital technology addiction and that students experienced sleepiness close to moderate level. In addition, as the digital technology addiction of high school students increases, their sleepiness also increases. It may be recommended to conduct new researches by examining the digital technology addictions of high school students in various aspects and to direct them to trainings where they can gain awareness about the conscious use of digital technological devices.
Key Words: Adolescent, digital technology addiction, high school student, psychiatric nursing, sleep quality