İşlemelerin tasarım elemanları ve ilkelerine göre analizi ve işleme desen tasarım süreci
Analysis of embroidery according to design elements and principles and embroidery pattern design process
Yazar: ZEKİYE ŞENTÜRK
Danışman: PROF. DR. FATMA YETİM
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / El Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2023
Konu: El Sanatları = Crafts ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Desen = Pattern ; Motifler = Motifs ; Tasarım = Design ; Tasarım ilkeleri = Design principles ; Tasarım süreci = Design process ; İşlemeler = Embroideries ; İşletmeler = Businesses

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı işlemelerin tasarım elemanları ve ilkeleri çerçevesinde değerlendirilmesi ve işlemelerde desen tasarım sürecinde izlenmesi gereken işlem basamaklarının ortaya koyulmasıdır. Bu temel amaç kapsamında araştırmanın kavramsal çerçevesinde tasarım olgusu ele alınmış, tasarımı oluşturan elemanlar ve ilkeler incelenmiş ve işleme sanatı ile bağlantısı kurulmuştur. İşleme sanat tarihi incelenmiş, süsleme resmi kaynakları ve yöntemleri literatür taramaları ile ortaya konmuştur.  Araştırmanın bulgularında, işleme desenlerinin tasarımında ana unsur olan tasarım ilke ve elemanlarının işlemelerde kullanım alanlarının analizini yapmak üzere 100 adet ürün incelenmiş ve elde edilen bulgular yorumlanmıştır. İşleme desenlerinin tasarım sürecinde, her bir bezeme türü için ayrı olarak hazırlanmış işlem basamakları, araştırmacı tarafından hazırlanan forma uygun çizim ve görsellerle desteklenerek maddeler şeklinde yazılmıştır. İşleme desenleri tasarlanırken dikkat edilmesi gereken hususlar belirlenerek uygulama yapacak kişilere yardımcı olacak bilgilere yer verilmiştir. Çalışma içerisinde yer alan bütün çizimler ve şekiller araştırmacı tarafından çizilerek 13 adet ürün kompozisyonu hazırlanmış ve 5 adet gerçekçi görünüme sahip ürün tasarımı yapılmıştır. İşlemelerin güncelliğini koruyabilmesi ve tarihine ışık tutabilmesi, gelecek kuşaklara bu değerlerin aktarılması ve gelişmelere olumlu katkı sağlanması yeni desenlerin üretilmesi ile mümkündür. İşleme desen çizimi konusunda yayımlanmış az sayıda ve yetersiz içerikte çalışmanın olması yapılan bu araştırmanın önemini artırmaktadır. Ortaya çıkarılan yöntemin işleme eğitimi veren örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ders olarak okutulması, var olan temel tasarım derslerine entegre edilmesi ve ileri dönem ders müfredatları ile ilişkilendirilmesi öneri olarak sunulmuştur.

Abstract:
The main purpose of this study is to evaluate the embroidery within the framework of design elements and principles and to reveal the embroidery steps that should be followed during the pattern design process in embroidery. Within the scope of this basic purpose, the phenomenon of design was considered within the conceptual framework of the research, the elements and principles that make up the design were examined and its connection with the art of embroidery was established. The history of embroidery art has been studied, the official sources and methods of decoration have been revealed through literature surveys. In the findings of the research, 100 products were examined in order to analyze the areas of use of design principles and elements, which are the main elements in the design of embroidery patterns, and the obtained findings were interpreted. During the design process of the embroidery patterns, the embroidery steps prepared separately for each type of decoration were written in the form of substances, supported by drawings and visuals appropriate to the form prepared by the researcher. The issues that need to be taken into account when designing embroidery patterns are determined and information that will help the people who will make applications is included. All the drawings and shapes included in the study were drawn by the researcher, 13 product compositions were prepared and 5 product designs with a realistic appearance were made. It is possible for the embroideries to keep up to date and shed light on their history, to transfer these values to future generations and to make a positive contribution to developments by producing new patterns. The fact that there are few published and insufficient content studies on embroidery pattern drawing increases the importance of this research. It is proposed that the revealed method should be taught as a course in formal and non-formal educational institutions that provide embroidery education, integrated into existing basic design courses and associated with advanced curricula.