Kurum bakımı deneyimi olan genç yetişkinlerin sosyal destek sistemleri ve ruh sağlığı durumları
The Social support systems and mental health conditions of the young adults who have experienced institutional care
Yazar: ÖZLEM ÖNTAŞ CANKURTARAN
Danışman: PROF. DR. IŞIL BULUT
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1998
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Ruh sağlığı = Mental health ; Sosyal destek = Social support ; Sosyal destek sistemleri = Social support systems ; Sosyal hizmetler = Social services ; Yetişkinler = Adults ; Yetiştirme yurtları = Orphanages ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada, kurum bakımı deneyimi olan genç yetişkinlerin ruh sağlıktan; bazı demografik özellikleri, kurum bakımı deneyimleri, bugünkü yaşam biçimleri ve algıladıkları sosyal destek açısından incelenmiştir. Bunun yanısıra kurum- bakımı deneyimlerinin algıladıkları sosyal desteğe etkileri de ele alınmıştır. Tarama modelinde yapılan araşurmanm örneklemim, 1 Mayıs-30- Temmuz 1997 tarihleri arasında Yetiştirme Yurtlarından Ayrılanlar Derneği' ne gelen 20-40 yaş grubundaki 103 genç oluşturmuştur; Araştırmacı verileri-toplamada^ Görüşme Formu, Kısa Semptom Envanteri ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek ölçeği olmak üzere üç araç kullanmıştır. Verilerin analizinde; kikape (x3), varyans.analizi, scheflfe testi, t testi, ve korelasyon teknikleri kullanılmıştır. Çahşmamn bulgularına- gerfr ar-aşörma- grubum» ruh- sağlıklarım etkileyen faktörler şunlardır: Kurum bakam deneyimi- olan- genç yetişkinlerin- emsiye^ öğrenim- düzeyi, medeni durumu, işinden memnun olma durumu gibi demografik özelliklerinin ruh sağlığım etkilediği belirlenmiştir. Korunma kararının ahnma yaşının, kaldığı kurum sayısının, kurum bakımı sırasında aileden (0-6 yaş grubu) ve kurumdan (0-6 ve 7-12 yaş grubu ) aldığı sosyal desteğin ruh sağlığını etkilediği görülmüştür. Bugünkü yaşam biçimiyle ilgili olarak; karşı cinsten özel bir arkadaşın varlığı, karşı cinsle ilişki kurmada güçlük-yaşanmama» ve sürekli görüşülen arkadaş- grubunun olması ruh sağlığını olumlu etkilerken, kendi ailesi dışında başka bir aile veya grubun üyesi olmayı istemenin ruh sağlığını olumsuz etkilediği belirlenmiştir. Bununla birlikte arkadaştan ve toplam algılanan sosyal destek ile ruh sağlığı arasında ilişki bulunmuştur.Ayrıca kurumda kalınan süre ile aileden algılanan sosyal destek puanı arasında ilişki bulunurken korunma kararının alındığı yaşın aileden algılanan sosyal destek puanını yordadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This research aim is to study the state of mental health of the young adults who have experienced institutional care, with respect to some of their demographic characteristics, institutional care experience, current life styles and perceived social support. In additionof these issiues to influence of institutional care and the perceived social support they receive at present has also been studied. This is a survey research. The research population is constituted by 103 20-40 age members of the Association of Training Institute Leavers^ between the dates of May 1 July 30 1997. The research conducted interviews using a questionare designed by the researcher. In addition Brief Symptom Inventory (BSI) and Multidimensional Scala of Perceived Social Support (MSPSS) were also administered. The data were analysed through Chi-Square {x2), T iest, Simple Analysis -of Variance (Gne-Way ANOVA^Scheffe Test and Pearson- Moment Correlation Technique. The findings indicate that variables in regard to their demographic characteristics of gender, educational level, marital status, positive attitudes toward own job have an influence on the mental health of the subject. Other variables related to institutional care are age of admission to institutional care, number of institutions- being stayed, social support from own families (0-& ages) and from friends and staff in the instituon (0-6 and 7-12 ages) during the instituonal care have also an effect on the mental health of these young adults. With regard to the current life style of the subjects are; presence of romantic partner, having no difficulty in establishing relationship with the opposite sex^ being in touch with continously permenant friend group have a positive effect on mental health. On the other hand, wish of being a-member of another family or group have a negative effect. There are correlations between total perceived social support, percieved social support from friends and mental health.IV Among other significant findings it is worth mentioning the correlation between duration of stay in the institution and the current perception of social support of the subject from family. Furthermore, age of admission to institutional care is a predictor of this perception.