Normal doğum için kullanılan farklı analjezik yöntemlerin anne ve fetus üzerine etkilerinin incelenmesi
The effects of different analgesic methods used for the normal delivery to the fetus and mother
Yazar: GÜLÇİN BABAOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. BANU KILIÇASLAN
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Analjezi = Analgesia ; Analjezikler = Analgesics ; Anneler = Mothers ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Doğum = Delivery ; Fetüs = Fetus ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Meperidine = Meperidine

Özet:
Doğum ağrısı; maternal oksijen ihtiyacını arttıran,  hiperventilasyona yol açan ve oluşturduğu stres ve anksiyeteye cevap olarak meydana gelen sempatik stimülasyon sonucunda; metabolik asidoz ve uteroplasental kan akımında azalma meydana getirerek fetüsün da etkilenmesine neden olan bir durumdur. Bu nedenlerle doğum analjezisi gittikçe önem kazandığından; .normal doğum analjezisi için kliniğimizde rutin olarak  kullanılan; epidural ve kombine spinal epidural analjezi yöntemleri ile intravasküler meperidinin,  anne ve fetus üzerine etkileri araştırılmıştır. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Kadın Hastalıkları ve Doğum kliniğinde, Kasım 2010-Şubat 2015 tarihleri arasında doğum ağrısı için epidural analjezi uygulanan 68 ve kombine spinal epidural (KSE) analjezi uygulanan 50 toplamda 118 hasta ile; 24 Haziran-25 Temmuz 2015 tarihleri arasında rejyonel analjezi istemeyen ve standart protokol çerçevesinde meperidin uygulanan 20 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Dosya taramaları normal doğum için hazırlanan formlar üzerinden gerçekleştirilmiştir. Buna göre; demografik veriler, girişim bilgileri, rejyonel blok bilgileri, travay bilgileri, ilaç bilgileri, hemodinamik veriler, doğum şekli, ağrı değerlendirmesi, maternal memnuniyet ve yenidoğan sonlanımı bilgilerini içeren incelemeler tüm gruplar için meperidin grubu da dahil olmak üzere yapılmıştır. Gruplar arasında, doğumun 1. 2. 3. evre süreleri ve hastane yatış süresi açısından fark bulunmamıştır (p>0.05). Epidural ve KSE yapılan hastalarda kateter takıldığı andaki servikal dilatasyon ölçümü 4 cm'den az olan grupta, 4 cm'den fazla olan gruba göre 1. evre süresinin daha uzun olduğu görülmüştür (p<0,05).  Ayrıca nullipar hastaların da 1. evre sürelerinin, kullanılan analjezik yöntemden bağımsız olarak, multipar hastalara göre daha uzun olduğu izlenmiştir (p=0,05). Enstrümantal doğum ve sezaryen doğum açısından gruplar arasında fark saptanmamıştır (p>0.05). Meperidin grubundaki görsel ağrı skala (VAS) değerlerinin diğer gruplara göre daha yüksek olduğu (p<0,001) ve maternal memnuniyetin ise daha düşük olduğu (p<0,001) bulunmuştur. Kaşıntı, bulantı, kusma, titreme ve sırt ağrısı açısından gruplar arasında fark bulunmazken sedasyonun meperidin grubunda anlamlı yüksek olduğu (p<0,001) ve hipotansiyonun ise meperidin grubunda anlamlılık sınırına yakın olarak daha az olduğu izlenmiştir (p=0,02). 1. ve 5. dk. Apgar değerleri arasında gruplar arasında fark bulunmamıştır (p>0.05). Meperidin uygulaması ve doğum saati arasında geçen süreye göre 0-1 saat, 1-4 saat ve >4 saat olarak ayrılan gruplar arasında 1. ve 5. dk. Apgar skorları açısından istatistiksel anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Rejyonel analjezi yöntemlerinin doğum analjezisi için, hem anne hem de bebek açısından güvenle kullanılabilecek yöntemler olduğu ve özellikle hasta memnuniyeti açısından diğer yöntemlere göre avantajları olduğu sonucuna varılmıştır. Doğum fizyolojisi göz önünde bulundurularak; düzenli bir hasta takip sistemi ile yan etkiler en aza indirebilmektedir.

Abstract:
Labor pain increases the maternal oxygen demand, causes hyperventilation and create sympathetic stimulation because of stress and anxiety. These changes causing metabolic acidosis, reduction in placental blood flow and a condition that affects the fetus. For these reasons, labor analgesia is becoming more important. This study aims to investigate the effect of different labour analgesic methods which we use routinely; Epidural, combined spinal epidural (CSE), and intravascular meperidine, to the mother and fetus.  Retrospectively 118 parturients in Hacettepe University Faculty of Medicine, Obstetrics and Gynecology department between November 2010 – February 2015 were enrolled in this study. 68 of this parturients underwent epidural analgesia while 50 of parturients underwent combined spinal epidural analgesia. Additionally 20 patients who did not prefer neuroaxiel analgesia and applied IV meperidine according to standard protocol for labour pain between June-July 2015 were included as third study group. For all groups including meperidine, file analysis were performed on forms prepared previously for normal delivery. According to this; demographic data, mode of analgesia technics, regional block information, labor information, drug information, hemodynamic data, mode of delivery, pain assessment, maternal satisfaction and neonatal outcome information are recorded. The duration of first, second, third stage of labour and length of hospital stay did not differ between the groups (p>0.05). CSE and epidural group were compared by the cervical dilatation at the time of catheter placement. Neuroaxiel analgesia initiation before 4 cm cervical dilatation was associated with longer first stage of labour (p<0,05). Additionally regardless of analgesic method, nulliparity associated with slower labour progression (p=0,05). Instrumental delivery and cesarean section ratios did not differ between the groups (p>0.05). Visual analog scale of pain scores were found statistically significant higher and maternal satisfaction were found lower in the meperidine group(p<0,001). There was no difference between the groups in terms of itching, nausea, vomiting, chills and back pain. But sedation ratio is statistically significant higher (p<0,001)  and hypotension ratio were lower close to statistical significance limit (p=0,02) in the meperidine group. There was no difference in terms of 1. and 5. min Apgar scores between epidural, CSE and meperidine groups (p>0.05). Patients enrolled in three groups by the time between meperidine use and delivery (0-1 hours, 1-4 hours and > 4 hours). There was no difference in terms of 1. and 5. min Apgar scores between groups (p>0.05). In conclusion, regional methods applied for labor analgesia can be used safely both mother and baby. Especially in terms of patient satisfaction, advantages of regional methods found to be higher compared to the other methods. Side effects can be minimized with a regular patient monitoring system and considering the physiology of birth.