Pediatrik bipolar bozukluk ve yıkıcı duygudurumu düzenleyememe bozukluğu tanıları olan çocuk ve ergenlerin klinik fenotipik özelliklerinin ve nörokognitif işlevlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of clinical phenotypic features and neurocgnitive functions of children and adolescents with pediatric bipolar disorder and disruptive mood dysregulationdisorder
Yazar: İSRANUR YENEN SİVRİ
Danışman: PROF. DR. ESRA ÇÖP
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı; Pediatrik Bipolar Bozukluk (PBB) tanısı olan
çocuk ve ergenler ile Yıkıcı Duygudurumu Düzenleyememe Bozukluğu (YDDB)
tanısı olan ve genetik açıdan Bipolar Bozukluk (BB) için yüksek riskli olan ve
herhangi bir psikiyatrik tanı almayan sağlıklı çocuk ve ergenler arasındaki
fenomenolojik ve nöropsikolojik farklılıkların belirlenmesi, BB için belirleyici
olabilecek endofenotiplerin araştırılmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma örneklemimiz, PBB grubu (n=30), Risk grubu
(n=25), YDDB grubu (n=36) ve Sağlıklı Kontrol grubu (n=29) olmak üzere toplam
dört gruptan oluşmuştur. Tüm katılımcılar klinisyen tarafından "Okul Çağı Çocukları
için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi—Şimdi ve Yaşam
Boyu Şekli (ÇDŞG-ŞY)" ile değerlendirilmiştir. Ebeveynler tarafından "Young Mani
Derecelendirme Ölçeği/Ana-Baba formu (YMDÖ-ABF), Conner's Ana/Baba
Derecelendirme Ölçeği (CADÖ-48), Çocuk ve Gençlerde Davranış Değerlendirme
Ölçeği (ÇGDÖ)" ve çocuklar tarafından ise "Çocuklar İçin Depresyon Değerlendirme
Ölçeği (ÇDDÖ), 11-18 Yaş Gençler için Kendini Değerlendirme Formu (GKDF)"
doldurulmuştur. Tüm katılımcılara klinisyen tarafından Sürekli Performans Testi
(SPT), Wisconsin Kart Eşleme Testi (WKET), Stroop Renk Kelime Karıştırma Testi
(SCWT), İz Sürme Testi A ve B bölümleri (İST-A/B), California Sözel Öğrenme Testi
–Çocuk Versiyonu (CSÖT-Ç) testlerinden oluşan nörokognitif test bataryası
uygulanmıştır.
Bulgular: BB ve YDDB grubundaki olguların SPT, SCWT, CSÖT-Ç, İST
A/B testlerinde sağlıklı kontrollere göre anlamlı ölçüde daha kötü performans
gösterdiği saptanırken, Risk grubundaki olguların SPT testinde sağlıklı kontrollere
göre daha kötü performans gösterdiği bulunmuştur. Bunun yanında PBB, Risk ve
YDDB grubundaki olgular sağlıklı kontrollere göre daha fazla klinik ve davranışsal
sorun bildirmiştir.
Sonuç: BB ve YDDB grubundaki olgularda sürekli dikkat, işlemleme hızı,
bilişsel esneklik, yanıt önleme, sözel bellek ve çalışma belleği alanlarında, Risk
grubundaki olgularda ise sürekli dikkat alanında sağlıklı kontrollere göre anlamlı
düzeyde bozulma mevcuttur. İleride büyük örneklemler ile daha geniş nörokognitif
test bataryası kullanılarak yapılacak prospektif izlem ve görüntüleme çalışmaları BB,
Risk ve YDDB gruplarının nöropsikolojik özelliklerini daha iyi ortaya çıkaracaktır.
Anahtar Kelimeler: Çocuk ve Ergen, Nörokognitif İşlevler, Pediatrik Bipolar
Bozukluk, Yıkıcı Duygudurumu Düzenleyememe Bozukluğu

Abstract:
Objective: The aim of this study was to determine the phenomenological and
neuropsychological differences between children and adolescents with a diagnosis of BPD
(Pediatric Bipolar Disorder), DMDD (Disruptive Mood Dysregulation Disorder), and
children and adolescents who are genetically at high risk for Bipolar Disorder (BD), and
healthy controls (HCs) who do not have any psychiatric diagnosis, to investigate
endophenotypes that may be predictive for BD.
Material and Method: Our study sample consists of four groups, the BPD group
(n=30), the Risk group (n=25), the DMDD group (n=36), and the Healthy Control group
(n=29). All participants were evaluated by the "Kiddie Schedule for Affective Disorders and
Schizophrenia for School-Age Children—Now and Lifetime Pattern (K-SADS-PL)".
"Young Mania Rating Scale/Parent Form (YMRS-ABF), Conner's Parent Rating Scale
(CPRS-48), Child and Adolescent Behavior Rating Scale (CBCL)" scales were filled by
parents, and "Child Depression Inventory (CDI), Youth Self-Report Form for 11-18 Years
Olds (YSR)" scales were filled by children and adolescents. Neurocognitive test battery was
applied to each participant: Continuous Performance Test (CPT), Wisconsin Card Sorting
Test (WCST), Stroop Color and Word Test (SCWT), Trait Making Test A and B sections
(TMT-A/B), California Verbal Learning Test-Child version (CVLT-C).
Results: While it was determined that the cases in the BPD and DMDD groups
performed significantly worse in CPT, SCWT, CVLT-C, TMT A/B tests compared to
healthy controls, it was found that the subjects in the Risk group performed worse at the
CPT test than healthy controls. In addition, the cases in the BPD, Risk and DMDD groups
reported more clinical and behavioral problems than the healthy controls.
Conclusion: There is a significant deterioration in the areas of continuous attention,
processing speed, cognitive flexibility, response prevention, verbal memory and working
memory in the BPD and DMDD groups, and in the continuous attention area in the Risk
group compared to healthy controls. Prospective follow-up and imaging studies using larger
samples and a larger neurocognitive test battery in the future will better reveal the
neuropsychological characteristics of the BPD, Risk and DMDD groups.
Keywords: Child and Adolescent, Neurocognitive Functions, Pediatric Bipolar
Disorder, Disruptive Mood Dysregulation Disorder