Üniversite öğrencilerinde algılanan ebeveyn tutumu ile sosyal kaygı arasındaki ilişkide duygu düzenleme güçlüğünün aracı rolünün incelenmesi
Examining the mediating role of emotion regulation difficulties in the relationship between perceived parental attitude and social anxiety in university students
Yazar: OĞUZ ÖZEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM AKCAN
İstanbul Kent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, İstanbul'da yaşayan üniversite öğrencilerinde algılanan ebeveyn tutumu ile sosyal kaygı arasındaki ilişkide duygu düzenleme güçlüğünün aracı rolünü incelenmektir. Bu bağlamda ebeveyn tutumları anne ve baba olmak üzere iki boyutta incelenmiş ve iki aracılık analizi yürütülmüştür. Mevcut çalışma ilişkisel tarama yöntemi ile yürütülmüş nicel bir çalışma olup verilerin toplanmasında anket yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini İstanbul ilinde yaşayan 18-25 yaş aralığında bulunan 267'si kadın ve 106'sı erkek toplamda 373 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında 'Demografik Bilgi Formu', 'Kısaltılmış Algılanan Ebeveyn Tutumu Ölçeği', 'Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği', 'Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği' kullanılmıştır.  Araştırma verilerinin düzenlenmesi, betimsel istatistikler ve fark analizlerinin yürütülmesinde IBM 26.0 paket programı, ve aracılık analizleri için AMOS 24 programı kullanılmıştır. Üniversite öğrencilerinin algılanan ebeveyn tutumu, sosyal kaygı ve duygu düzenleme güçlüğü düzeyleri arasındaki ilişkinin ortaya konulmasında Pearson Korelasyon analizinden yararlanılmış olup değişkenler arası ilişkinin gücü ve yönü ortaya konulmuştur. Verilerin normal dağıldığı göz önünde bulundurularak grup karşılaştırmalarında T-testlerinden, çoklu grup karşılaştırmalarında ise tek yönlü varyans analizinden (One-way ANOVA) faydalanılmıştır. Araştırma bulguları incelendiğinde, algılanan ebeveyn tutumu duygusal sıcaklık alt boyutu ile sosyal kaygı, duygu düzenleme güçlüğü arasında negatif yönde, aşırı koruma ve reddedicilik ile pozitif yönde anlamlı ilişki vardır. Algılanan ebeveyn tutumu ile sosyal kaygı arasındaki ilişkide duygu düzenleme güçlüğünün aracı rol üstlendiği belirlenmiştir.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the mediating role of emotion regulation difficulties in the relationship between perceived parental attitude and social anxiety among university students living in Istanbul. In this context, parental attitudes were examined in two dimensions, mother and father, and two mediation analyzes were conducted. The current study is a quantitative study conducted with the relational screening method and the survey method was used to collect the data. The sample of the research consists of a total of 373 university students, 267 of whom are female and 106 of whom are male, aged 18-25, living in Istanbul. 'Demographic Information Form', 'Abbreviated Perceived Parental Attitude Scale', 'Emotion Regulation Difficulty Scale', 'Liebowitz Social Anxiety Scale' were used to collect data. IBM 26.0 software package was used to organize the research data, conduct descriptive statistics and difference analyses, and AMOS 24 program was used for mediation analyses. Pearson Correlation analysis was used to reveal the relationship between university students' perceived parental attitude, social anxiety and emotion regulation difficulty levels, and the strength and direction of the relationship between the variables were revealed. Considering that the data were normally distributed, T-tests were used for group comparisons and one-way analysis of variance (One-way ANOVA) was used for multiple group comparisons. When the research findings are examined, there is a negative significant relationship between the emotional warmth sub-dimension of perceived parental attitude and social anxiety and difficulty in emotion regulation, and a positive significant relationship with overprotection and rejectionism. It was determined that emotion regulation difficulties played a mediating role in the relationship between perceived parental attitude and social anxiety.