Sürekli pozitif havayolu basıncı tedavisi sırasında preterm yenidoğanlara verilen dört farklı pozisyonun etkisi
The effects of four different positions of preterm newborns during continuous positive airway pressure therapy
Yazar: MELTEM ÇAKICI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BİRSEN MUTLU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akciğer = Lung ; Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebekler = Infant ; Duruş = Posture ; Konfor = Comfort ; Pozitif basınç solunumu = Positive pressure respiration ; Yaşam istatistikleri = Vital statistics

Özet:
Araştırma nazal sürekli pozitif havayolu basıncı (NCPAP) tedavisi sırasında preterm yenidoğanlara verilen dört farklı pozisyonun (prone, supine, sağ lateral ve sol lateral) pretermin yaşamsal bulguları (kalp tepe atımı, solunum, oksijen satürasyonu) ve konforu üzerine etkisini araştırmak amacıyla randomize çapraz tasarım olarak gerçekleştirildi. 
Araştırmanın evrenini Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi 1' de 23 Mart 2016-15 Nisan 2017 tarihleri arasında izlenen ve CPAP tedavisi alan preterm bebekler, örneklemi ise seçim kriterlerine uyan 20 preterm yenidoğan oluşturdu. Araştırma verileri Bilgi ve Gözlem Formu, Prematüre Bebek Konfor Ölçeği (PBKÖ), pulse oksimetre monitörü ve video kamera kullanılarak elde edildi. Veriler ortalama, standart sapma, frekans, yüzdelik dağılımlar, Friedman testi ve Wilcoxon testi kullanılarak değerlendirildi.
Araştırma sonucunda bebeklerin pozisyonlarına göre kalp atım hızı, solunum sayısı ve oksijen satürasyonu ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark olmadığı saptandı (p>.05). Preterm bebeklerin pozisyona göre konfor puan ortalamaları  arasında çok anlamlı düzeyde fark olduğu bulundu (p<.01). Pozisyonlar ikili olarak karşılaştırıldığında; prone pozisyondaki konfor puan ortalamasının (11.83±2.40) supine (13.73±2.77) ve sol lateral pozisyondakine (14.20±2.97) göre çok anlamlı düzeyde (p<.01), sağ lateral pozisyondakine (12.73±1.48) göre anlamlı düzeyde (p<.05) düşük olduğu belirlendi. Ölçeğin değerlendirilmesine göre bebeklerin konfor düzeyinin en yüksek prone pozisyonda olduğu, bunu sağ lateral, supine ve sol lateral pozisyonların izlediği saptandı. 
Sonuç olarak yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde NCPAP tedavisi alan pretermlerin konforunu sağlamak için öncelikle prone pozisyonu olmak üzere dönüşümlü olarak diğer pozisyonların da verilmesi önerilir.

Anahtar kelimeler: Preterm, pozisyon, NCPAP, vital bulgu, konfor

Abstract:
The study was conducted as randomized cross design aiming to determine the effects of four different positions (prone, supine, right lateral and left lateral ) given to the preterm newborns on preterm's vital sings (heart rate, respiration, oxygen saturation) and comfort during nasal continuous positive airway pressure therapy (NCPAP).
The preterm infants which were treated NCPAP and monitored at Zeynep Kamil Woman and Child Diseases Practice and Research Hospital Newborn Intensive Care Unit -1 between March 23rd, 2016 and April 15th, 2017 built the universe of the research. The sampling was created with the 20 preterm infants matching selection criterias. The research data were collected using Information and Observation Form, Premature Infant Comfort Scale, pulse oksimeter monitor and video camera. The data were evaluated through avarage, standard deviation, frequency, percentage distributions, Friedman test and Wilcoxon test.
As a result of the research, it was determined that there was no statistically significant difference between the heart rate speed, respiratory rate and oxygen saturation averages and the positions of babies (p>.05). Significant difference were found between positions of the preterm babies' comfort points (p<.01). When the positions are compared in pairs; the average comfort point in prone position (11.83±2.40), was very significant against supine (13.73±2.77) and left lateral position (14.20±2.97), and significantly low (p<.05) against right lateral position (12.73±1.48), comfort was higher when scale evaluation was taken into cosideration. It is found out that the comfort level of the infants is the highest in prone position, followed by right lateral, supine and left lateral positions. As a result, it is advised to give primarily prone position and alternately other positions to provide comfort for the preterms taking NCPAP therapy in newborn intensive care units.

Keywords: Preterm, position, NCPAP, vital signs, comfort,