Scamper temelli etkinliklerin okul öncesi dönem çocuklarının yaratıcı düşünme becerilerine etkisinin incelenmesi
Examining the effects of scamper-based activities on preschool children's creative thinking skills
Yazar: AHMET FATİH DALDAL
Danışman: DOÇ. DR. YALÇIN DİLEKLİ
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada okul öncesi dönem çocukları için SCAMPER temelli etkinliklerin oluşturulması, uygulanması ve bu etkinliklerin çocukların yaratıcı düşünme becerilerine etkisinin Torrance Yaratıcı Düşünme Testleri (TYDT)-Şekil formu A ve B aracılığıyla ölçülmesi amaçlanmıştır. Araştırmada ön test-son test kontrol ve plasebo gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Aksaray'daki okul öncesi eğitime devam eden 60-72 aylık çocuklar, örneklemini ise Aksaray'da bağımsız anaokullarında okul öncesi eğitime devam eden ve çocuk kulübü çalışmalarına katılan 60-72 aylık 50 çocuk oluşturmaktadır. Tüm gruplar ön teste tabi tutulduktan sonra deney grubuna haftada bir olmak üzere sekiz hafta SCAMPER temelli etkinlik, kontrol grubuna MEB tarafından uygulanan program ve plasebo grubuna ise dört hafta müzik ve Türkçe etkinlikleri uygulanmıştır. Veriler elde edildikten sonra ham puanlar z puanına dönüştürülerek sonuçlar akıcılık, orijinallik, başlıkların soyutluğu, zenginleştirme, erken kapamaya direnç ve yaratıcı kuvvetler olmak üzere toplam altı boyutta incelenmiştir. Normal dağılım gösteren grupların sonuçları Bağımlı Gruplar T testi ile normal dağılım göstermeyen grupların sonuçları parametrik olmayan testlerden Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ile incelenmiştir. Analizler sonucunda deney grubunun ön test ve son test puanları arasında orijinallik, başlıkların soyutluğu, zenginleştirme ve yaratıcı kuvvetler listesi alt boyutlarında son test lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. Kontrol ve plasebo gruplarında ise ön test ve son test puanları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Akıcılık ve erken kapamaya direnç alt boyutlarında deney, kontrol ve plasebo gruplarının ön test ve son test puanları arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Bu bulgulara dayanarak SCAMPER tekniğinin okul öncesi dönem çocuklarının yaratıcı düşünme becerisini olumlu yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aimed to create and implement SCAMPER-based activities for preschool children and to measure the effects of these activities on children's creative thinking skills using Torrance Creative Thinking Tests (TCTT)-Shape Form A and B. A quasi-experimental design with pretest-posttest control and placebo groups was used in the study. The universe of the study consisted of 60-72 month-old children attending preschool education in Aksaray, and the sample consisted of 50 children aged 60-72 months attending preschool education in independent kindergartens in Aksaray and participating in children's club activities. After all groups were subjected to a pretest, SCAMPER-based activity was applied to the experimental group once a week for eight weeks, the program implemented by the Ministry of National Education to the control group, and music and Turkish activities to the placebo group for four weeks. After the data were obtained, the raw scores were converted to z scores and the results were examined in six dimensions: fluency, originality, abstractness of titles, enrichment, resistance to early closure, and creative strengths. The results of the groups showing normal distribution were examined with the Dependent Groups T test and the results of the groups not showing normal distribution were examined with the Wilcoxon Signed Rank Test, a non-parametric test. As a result of the analyses, a statistically significant difference was found in favor of the post-test between the pre-test and post-test scores of the experimental group in the sub-dimensions of originality, abstractness of titles, enrichment and creative strengths list. However, no significant difference was found between the pre-test and post-test scores of the control and placebo groups. No significant difference was found between the pre-test and post-test scores of the experimental, control and placebo groups in the sub-dimensions of fluency and resistance to premature closure. Based on these findings, it was concluded that the SCAMPER technique positively affects the creative thinking skills of pre-school children.