Diyabet ve hipertansiyonu olan yaşlı bireylerin ilaç tedavisine uyumlarında ev ziyaretlerinin etkinliğinin incelenmesi
Investigation of efficacy of home visits that compliance drug treatment for elderly individuals with diabetes and hypertension
Yazar: ÖZLEM ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. AYGÜL AKYÜZ
GATA / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Geriatri = Geriatrics ; Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma, diyabet ve hipertansiyonu olan yaşlı bireylerin ilaç tedavisine uyum durumlarının ve uyumlarını arttırmak amacıyla yapılan ev ziyaretlerinin etkinliğinin değerlendirildiği ön-son ölçümlü yarı deneysel bir çalışmadır. Çalışma Eylül 2012- Mart 2013 tarihleri arasında Ankara GATA Geriatri Polikliniğinde takip edilen ve şehir merkezinde yaşayan yaşlı bireylerin evlerinde yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Geriatri polikliniğinde takip edilen diyabet ve hipertansiyonu olan ve araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan yaşlı bireyler oluşturmuştur (n=45). Yaşlı bireylerin uygulama öncesi uyumlarını belirlemeye yönelik değerlendirme ilk ev ziyaretinin başında, ilk ev ziyaretinin etkinliğini değerlendirmeye yönelik ölçüm ise ikinci ev ziyareti öncesinde yapılmıştır. Veriler, literatür doğrultusunda hazırlanan veri toplama formu, yaşlıların ilaç kullanım durumlarını belirleme formu ve İlaç Tedavisine Bağlılık/Uyum Öz-Etkililik Ölçeği/Skalası Kısa Formu ile toplanmıştır. Veriler, SPSS 15.0 istatistik programında ilgili testler kullanılarak analiz edilmiştir. 
Yaşlı bireylerin birinci ev ziyaretinde verilen eğitim sonrası ilaç tedavisi uyumları ve ilaçların isimleri ile ilaçlarla ilgili dikkat edilmesi gerekenlere ilişkin bilgileri artmıştır. Dolayısıyla yaşlı bireylerin ilaç tedavisine uyumlarını arttırmada hemşire tarafından ev ziyareti yapılarak verilen eğitimin etkili olduğu bulunmuştur. Bu sonuçlara göre; yaşlı bireylerin ilaç tedavisine uyumlarını arttırmak için ev ziyaretlerinin yapılması, hemşirelerin ev ziyaretlerinde etkin görev almaları ve bunun için mevcut sağlık organizasyonunda gerekli düzenlemelerin yapılması önerilmektedir.

Abstract:
This front-end measurement quasi-experimental study evaluated drug compliance and the effectiveness of home visits to increase drug compliance in elderly individuals with diabetes and hypertension. The study was conducted between September 2012 and March 2013 at the homes of elderly people followed at the Ankara GMMA Geriatric Outpatients and living in the city center. The sample of the study consisted of elderly individuals with diabetes and hypertension, followed up at the Geriatric Outpatients and meeting study inclusion criteria (n=45). Evaluation to determine the pre-implementation compliance of elderly people was performed at the beginning of the first home visit and the measurement to evaluate the effectiveness of the first home visit was performed prior to the second home visit. The data were collected with the data collection form prepared in accordance with the literature, a form to determine drug use status in the elderly, and the Medication Adherence Self-Efficacy Scale-Short Form. The data were analyzed by using the relevant tests in the SPSS 15.0 statistical software. 
The drug compliance of elderly individuals and their knowledge on the names of the drugs and what needs be considered related to drugs increased after the training at the first home visit. Therefore, training by a nurse at a home visit was found to be effective in increasing drug compliance of elderly people. According to these results, we suggest that home visits should be performed for the elderly to improve drug compliance, nurses should play an active role in these home visits and the necessary arrangements should be made within the current health care organization.