Kadın hastalıkları ve doğum hekimlerinin aydınlatılmış onam alınması konusundaki bilgi düzeylerinin ölçülmesi ve değerlendirilmesi
Measuring and evaluating the knowledge level of gynecologists and obstetricians on obtaining informed consent
Yazar: SEVİL GÜÇÜK YALÇIN
Danışman: PROF. DR. UĞUR FIRAT ORTAÇ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Aydınlatılmış onam = Informed consent ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Doktorlar = Physicians ; Genital hastalıklar-kadın = Genital diseases-female ; Kadınlar = Women

Özet:
Son yıllarda dünyada olduğu gibi ülkemizde de hekimlere yönelik açılan davalarda artışlar gözlenmektedir. Etik ve hukuki uyuşmazlıklar sebebiyle açılan davalara bakıldığında ise uzmanlık alanları içerisinde en çok kadın hastalıkları ve doğum uzmanlarına davalar açıldığı görülmektedir. Geçmiş yıllarda en çok tercih edilen branşlarının başında gelen kadın hastalıkları ve doğum uzmanlığına gerek açılan davalar gerekse mesleki zorluk sebebiyle ilginin azaldığı tespit edilmiştir. Açılan davalar ve şikayetler incelendiğinde ise özellikle cerrahi branşlarda daha çok öneme sahip olan "Aydınlatılmış Onam" yükümlülüğünü ihlali sebebiyle sorumlu tutuldukları görülmüştür. 
Tez çalışmasında kadın hastalıkları ve doğum hekimlerinin aydınlatılmış onam alınması konusundaki bilgi düzeylerinin ölçülmesi ve değerlendirilmesi için anket çalışılması yapılarak bilgileri ölçülmeye çalışılmıştır. Çalışmamız; doktor ve kadın hastalıkları ve doğum doktoru olmanın şartları ile başlamış olup, kadın doğum doktorunun gerçekleştirdiği başlıca tıbbi müdahaleler ve başlıca yükümlülüklerinden teşhis ve tedavi, sır saklama, sadakat ve özen yükümlülüğü anlatılmıştır. Çalışmamızın ana konusunu oluşturan aydınlatma yükümlülüğü ise daha detaylı olarak ele alınmış olup, aydınlatma kavramı, usulü, kim tarafından aydınlatmanın yapılması gerektiği, aydınlatılacak kişi ve zamanı, aydınlatmanın zorunlu olmadığı durumlar konuları üzerinde durulmuştur. Onam sürecinin incelendiği rıza yükümlülüğü başlığında ise uluslararası ve ulusal yasal dayanaklar, rıza da ehliyet, kadın hastalıkları ve doğum uzmanları bakımından rıza açısından özellik taşıyan bazı tıbbi müdahale tipleri, rızanın şekli ve zamanı, tıbbi zorunluluk durumlarında rıza konuları anlatılarak, aydınlatma ve rıza yükümlülüğünün ihlali durumu zamanaşımı aşımı ile beraber incelenmiştir. 
Anket çalışmasında ise kadın hastalıkları ve doğum hekimlerinin aydınlatılmış onam alınması konusundaki bilgi düzeylerinin ölçülmesi ve değerlendirilmesi yapılmış ve eksik oldukları konu ve önemli hususlar tespit edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen veriler değerlendirilerek, hangi hususlarda daha fazla eğitimler verilmesi gerektiği belirlenmeye çalışılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Aydınlatılmış Onam, Bilgi Düzeyi, Kadın Hastalıkları Ve Doğum Hekimi

Abstract:
In recent years, there has been an increase in lawsuits filed against doctors in our country as well as in the world. Considering the lawsuits filed due to ethical and legal disputes, it is seen that lawsuits are filed mostly against Gynecology and Obstetricians among their fields of expertise. It has been determined that the interest in obstetrics and gynecology, which was one of the most preferred branches in the past years, has decreased due to both the lawsuits filed and the professional difficulties. When the lawsuits and complaints are examined, it is seen that they are held responsible for the violation of the "ınformed consent" obligation, which is more important especially in surgical branches. 
In this thesis study, it was tried to measure the knowledge of obstetricians and gynecologists by conducting a survey for the measurement and Evaluation of the level of knowledge on obtaining ınformed consent. Our study started with the conditions of being a doctor and obstetrician and gynecologist; and then primary medical interventions performed by the obstetrician and the main obligations of diagnosis and treatment, confidentiality, loyalty, and due diligence are explained. The obligation to inform, which is the main subject of our study, has been discussed in more detail, the concept of informing, its method, by whom the information should be given, the person and time to be informed, and the situations where informing is not compulsory are emphasized. In the title of consent obligation, where the consent process is examined, international and national legal bases, capacity to consent, some special types of medical ınterventions in terms of consent for obstetricians and gynecologists, the type and time of consent, consent in cases of medical necessity are explained and violation of the obligation of ınforming and consent has been examined together with the statute of limitations. 
In the survey study, the measurement and evaluation of the knowledge levels of obstetricians and gynecologists on obtaining ınformed consent were carried out and it has been tried to determine the missing subjects and important points. While evaluating the data obtained, it was tried to determine on which subjects the training should be given more. 

Keywords: Gynecology and Obstetrics Doctor, informed consent, level of knowledge