Ergenlerde pozitif genç gelişiminin incelenmesi: Okul ikliminin yordayıcı rolü
Examination of positive youth development in adolescents: The predictive role of school climate
Yazar: ARİF ŞAKİROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET BUĞRA ÖZHAN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın temel amacı lise öğrencisi ergenlerin okul iklimine yönelik algılarının pozitif genç gelişimi düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olup olmadığının incelenmesidir.
Yöntem: Bu araştırma nicel araştırma desenine ve ilişkisel modele uygun olarak kurgulanan bir araştırmadır. Araştırma örneklemi 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Ağrı ili merkezinde yer alan farklı türlerdeki resmî liselerde öğrenim gören 1645 lise öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırma kapsamında veri toplamak amacıyla; Kişisel Bilgi Formu, Pozitif Genç Gelişimi Ölçeği ve Okul İklimi Ölçeği Lise Formu olmak üzere üç ölçme aracından oluşan bir batarya kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırma sonuçları, ergenlerin pozitif genç gelişimi düzeyleri ile okul iklimine yönelik algıları arasında orta düzeyde anlamlı ilişkiler bulunduğunu göstermektedir. Ayrıca ergenlerin okul ikliminin kaynak kullanımı, düzen ve disiplin, ana baba katılımı, öğrenciler arası ilişkiler ve öğretmen-öğrenci ilişkileri alt boyutlarına yönelik algılarının pozitif genç gelişimi düzeylerini anlamlı biçimde yordadığı bulunmuştur. Bu beş alt boyut birlikte pozitif genç gelişimine ilişkin varyansın yaklaşık %49'unu açıklamaktadır. 
Sonuçlar: Araştırma bulguları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, araştırmanın örnekleminde yer alan lise öğrencisi ergenlerin pozitif genç gelişimi düzeylerinin cinsiyet, okul türü, sınıf düzeyi, ailenin sosyoekonomik durumu ve öğrencilerin kendi akademik başarılarına yönelik algılarına göre anlamlı biçimde farklılaştığı bulunmuştur. Bunlarla birlikte araştırmanın örnekleminde yer alan lise öğrencisi ergenlerin pozitif genç gelişimi düzeyleri ile okul iklimine yönelik algıları arasında orta düzeylerde anlamlı ilişkiler bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır. Dahası araştırma kapsamında yürütülen çalışmalar ile, lise öğrencisi ergenlerin okul ikliminin kaynak kullanımı, düzen ve disiplin, ana baba katılımı, öğrenciler arası ilişkiler ve öğretmen-öğrenci ilişkileri alt boyutlarına yönelik algılarının pozitif genç gelişimini anlamlı bir biçimde yordadığı ortaya konulmuştur.

Abstract:
Purpose: The main purpose of this study is to examine whether high school adolescents' perceptions of the school climate are a significant predictor of their positive youth development levels.
Method: This research is designed in accordance with the quantitative research design and the relational model. The research sample consists of 1645 high school students studying in different types of public high schools located in the center of Ağrı in the 2023-2024 academic year. In order to collect data within the scope of the research, three different data collection tools namely, Personal Information Form, Positive Youth Development Scale and School Climate Scale High School Form were used.
Findings: The research results show that there are some moderately significant relations between the adolescents' positive youth development and their perceptions of the school climate. Additionally, it was found that the adolescents' perceptions of the school environment's resource usage, order and discipline, parental involvement, inter-student relations and teacher-student relations sub-dimensions significantly predicted positive youth development levels. Together, these five subscales explain approximately 49% of the variance in positive youth development.
Results: When the research findings were evaluated as a whole, it was found that the positive youth development levels of the high school student adolescents in the study group differed significantly according to gender, school type, grade level, socio-economic status of the family and students' perceptions of their own academic success. In addition, it was concluded that there were moderately significant relationships between the positive youth development levels of the high school student adolescents study group and their perceptions of the school climate. Moreover, the studies conducted within the scope of the research revealed that high school student adolescents' perceptions of the school climate's resource usage, order and discipline, parental involvement, the sub-dimensions of inter-student relationships and teacher-student relationships significantly predict positive youth development.