İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin problem kurma becerilerinin incelenmesi
An investigation of problem posing skills of elemantary school 8th grade students
Yazar: ALİ ÇETİNKAYA
Danışman: DOÇ. DR. DANYAL SOYBAŞ
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematiksel beceri = Mathematical skill ; Problem kurma = Problem posing ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu araştırmada 8. sınıf öğrencilerinin; problem kurmada önemli bir yere sahip olan niceliksel bilgiyi düzenleme, niceliksel bilgiyi seçme, niceliksel bilgiyi kavrama ve niceliksel bilgiyi aktarma becerileri incelenmiştir. Öğrencilerin matematiksel gelişiminin önemli bir bileşeni olarak değerlendirilen problem kurma, verilen bir problemin tekrar biçimlendirilmesi veya verilen bir durum ya da olaydan yeni bir problem oluşturma becerisi olarak tanımlanmakta ve öğrenmenin içe dönük bir aktivitesi olarak değerlendirilmektedir.  Araştırma; Kayseri ilinin Melikgazi ilçesinde bulunan Erciyes Ortaokulunda 116 öğrenci,  Talas ilçesinde bulunan Fatma Mustafa Hasçalık Ortaokulunda 121 öğrenci, Kocasinan ilçesinde bulunan Mehmet Tarman Ortaokulunda 105 öğrenci ve Pınarbaşı ilçesinde bulunan Fikri Çeliker Ortaokulunda 28 öğrenci olmak üzere toplam 370 ilköğretim 8. sınıf öğrencisine uygulanmıştır. Öğrencilere 1 ders saati verilerek 11 soruluk problem tarama etkinliği uygulanmıştır. Bu öğrenciler arasından farklı kategorilerden seçilen 12 öğrenciyle mülakatlar gerçekleştirilmiş. Toplanan veriler, nitel yöntemler kullanılarak analiz edilmiş ve belirlenen ölçütlere göre değerlendirmeler yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar; "doğru, kısmen doğru, yanlış, boş" şeklinde dört grupta ele alınmıştır. Öğrencilere uygulanan problem etkinliklerinde bazı soruların çözümleri veya denklemleri verilmiş ve bu sorularla ilgili çözüm veya denkleme uygun problem kurulması istenmiştir. Bu sorularda öğrencilerin genel başarılarının yetersiz olduğu görülmüştür. Fakat problem içerisindeki eksik veya fazla bir bilgiyi bulma veya yarım bırakılmış bir problemi tamamlama konusunda ise verilen bir çözüm veya denkleme uygun problem kurma becerilerine nispeten daha başarılı oldukları anlaşılmıştır. Öğrencilerin kurduğu problemler incelendiğinde elde edilen bulgular, öğrencilerin çoğunluğunun özgünlük ve yaratıcılık seviyelerinin olması gerekene göre daha düşük olduğunu göstermektedir. Tamamen serbest problem kurma etkinliğinde öğrencilerin büyük bölümünün işin kolayına kaçarak, karmaşık ve sofistike durumlar içeren problemler yerine çok basit problemler yazdıkları görülmüştür. 

 
Anahtar Kelimeler: Problem Kurma, Matematik eğitimi

Abstract:
In this study, the ability of 8th grade students to organize quantitative information, which has an important place in problem-solving, to select quantitative knowledge, to grasp quantitative knowledge, and to transfer quantitative knowledge has been investigated. Problem posing, considered as an important component of the mathematical development of the students, is defined as the ability to format a problem, to reform a given problem, or to create a new problem from a given situation or event, and is taken into a consideration as an intrinsic activity of the learning process. This research was carried out with 370  8th grade students in Kayseri province, respectively, 116 students in Erciyes Secondary School in the district of Melikgazi, 121 students in Fatma Mustafa Hasçalık Secondary School in the district of Talas, 105 students in Mehmet Tarman Secondary School in the district of Kocasinan and 28 students in Fikri Çeliker Secondary School in the district of Pınarbaşı. One lesson hour was given to the students and a problem check activity of 11 problems was applied to them. Interviews were conducted with 12 students selected from different categories. The collected data were analyzed using qualitative methods and were evaluated according to the determined criteria. The obtained results were collected in four groups as "correct, partly correct, false, blank". In the problem posing activities applied to the students, some solutions or equations of the questions are given to them and they were asked to establish an appropriate problem for these given solutions or equations. The results indicate that the general achievements of the students concerning these problems were inadequate. However, the research findings show that finding the missing or excess information in the problem or completing the half-cut problem students are relatively more successful compared to skill for posing an appropriate problem when a solution or an equation is given before. The findings obtained through the problems posed by the students showed that  the majority of the students' level of originality and creativity was low compared to expected levels. During free problem-solving activities, most of the students did not write problems deeply and their writing abilities were not ambitious. Most of the posed problems were not sophisticated and they were not written in a comprehensive way.

                                             
Key Words: Problem posing, mathematics education