Çavuşçugöl Havzası (Ilgın-Konya) killerinin karakterizasyonu ve seramik özelliklerinin belirlenmesi
Characterization and determination of ceramic properties of the çavuşçugöl basin (Ilgın-Konya) clays
Yazar: HAKAN FİDAN
Danışman: PROF. DR. GÜRSEL YANIK ; PROF. DR. AHMET YILDIZ
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mineraloji Petrografi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Endüstriyel seramik = Industrial ceramics

Özet:
Bu tez çalışmasında; Çavuşçugöl (Ilgın-Konya) havzasında tabakalı yapıdaki kil yataklarının jeolojisi, mineralojisi, jeokimyasal özellikleri ve oluşum koşulları belirlenmiş, ayrıca bu killerin seramik endüstrisinde hammadde kaynağı olarak kullanılabilirliğinin ortaya konması için seramik özellikleri tespit edilmiştir. Çalışma alanındaki kil yataklarının karakterizasyonu için; polarizan mikroskop, x-ışınları kırınım (XRD), x-ışınları floresans (XRF), diferansiyel termal ve termogravimetrik analiz (DT/TGA), indüktif eşleşmiş plazma-kütle spektroskopisi (ICP – MS) analizleri ve optik mikroskop incelemeleri yapılmıştır. Bu çalışmalar sonucunda örneklerde, illit, kaolinit, klorit ve simektit grubu kil mineralleri ile pirofillit, kuvars, hematit, rutil, zeolit ve feldispat mineralleri tespit edilmiştir. Taramalı elekron mikroskopisi (SEM) ve mikro kimyasal (EDS) incelemelerinde kil minerallerine ait çeşitli kristal yapıları tespit edilmiş olup bu yapılar, (kaolinitlere ait kitapçık ile illitlere ait lata yapıları) kil minerallerinin oluşumları hakkında ayrıntılı bilgiler sunmuştur. Çavuşçugöl havzasında bulunan kil yatakları, taban kayaçlarını oluşturan fillitik kayaçların ayrışarak taşınması sonucu oluşmuş detritik kökenli kil oluşumlarıdır. Çalışmaya konu olan killerin viskozite, kuru mukavemet, pişme mukavemeti, su emme gibi tespit edilen temel fiziksel özellikleri, bu killerin porselen, yer karosu, duvar karosu, stoneware gibi seramik ürün reçetelerinde kullanılabileceğini ortaya koymuştur. 

Anahtar Kelimeler: Çavuşçugöl, Ilgın, Kil, Konya, Seramik, Teknoloji

Abstract:
In this thesis, the geology, mineralogy, geochemical properties, and formation conditions of the stratified clay deposits in the Çavuşçugöl (Ilgın-Konya) basin were determined, and their ceramic properties were determined to reveal the usability of these clays as a raw material source in the ceramic industry. For the characterization of clay deposits in the study area, polarising microscope, x-ray diffraction (XRD), x-ray fluorescence (XRF), differential thermal and thermogravimetric analysis (DT/TGA), inductively coupled plasma-mass spectroscopy (ICP – MS) analyses and optical microscope examinations were performed. As a result of these studies identified illite, kaolinite, chlorite, and smectite group clay minerals and pyrophyllite, quartz, hematite, rutile, zeolite, and feldspar minerals were detected in the samples. Scanning electron microscopy (SEM) and microchemical (EDS) examinations have identified various crystal structures of clay minerals. These structures, such as the booklet structures of kaolinites and lath structures of illites, have provided detailed information about the formation of clay minerals. The clay deposits in the Çavuşçugöl basin are clay formations of detritic origin formed as a result of the decomposition and transport of the phyllitic rocks that make up the base rocks. The basic physical properties of the clays, such as viscosity, dry strength, firing strength, and water absorption, revealed that these clays can be used in ceramic product recipes such as porcelain, floor tiles, wall tiles, and stoneware. 

Keywords: Ceramic, Clay, Çavuşçugöl, Ilgın, Konya, Technology