HSP90 gen polimorfizmi ile over ve endometriyum kanseri arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of relationship between HSP90 and ovarian and endometrial cancer
Yazar: HANDE ATASOY
Danışman: PROF. DR. TURGAY İSBİR
Yeditepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine
Dizin: Endometrial neoplazmlar = Endometrial neoplasms ; Genital neoplazmlar-kadın = Genital neoplasms-female ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Over neoplazmları = Ovarian neoplasms ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Sıcaklık şoku proteinleri = Heat shock proteins

Özet:
Over kanserleri kadınlarda görülen genital kanserlerinin %25'ini oluşturmaktadır. Gelişmiş ülkelerde görülen en sık ikinci jinekolojik kanser olarak belirtilmektedir. Ülkemizde ise Sağlık Bakanlığının 2002 yılındaki verilerine göre over kanseri jinekolojik kanserler içersinde en öldürücü olanı, kadın kanserleri içersinde de dördüncü öldürücü olan olarak tespit edilmiştir. Endometrium kanseri, gelişmiş ülkelerde, kadın genital sisteminin en sık malign tümörü olarak belirlenmiş ve olguların %75'i menopoz sonrası,  genellikle evre 1'de semptomların varlığı ile  başvuran kadınlardır. Etkin bir tarama testi olmamasına karşın, semptom vermesi nedeniyle % 75 olguda erken evrede teşhis edilebilmektedir. Isı şok proteinleri, ısı şoku, fiziksel stres ve çeşitli ajanlarla güçlü olarak uyarılan protein kümesi olarak tanımlanmaştır. Bu özelliklerin dışında da ısı şok proteinleri  diğer temas ettiği proteinlerin yapısını düzenleyen ve modifiye eden moleküler şaperon olarak tarif edilmiştir. Isı şok protein gen transkripsiyonu, ısı şok faktör (HSF) denilen transkripsiyon faktörü ile düzenlenir, söz konusu  faktör, stress durumlarında transkripsiyon aktivasyonunu başlatıcı etki  yapar. HSP90'nın; Hsp90α (indüklenebilir/ major form), Hsp90β yapıcı/minor form) olmak üzere iki ana sitoplazmik isoform şekli mevcuttur. Hsp90α stres koşullarında uyarılırken, Hsp90β yapıcı protein  olarak aktiftir. Kanserde rol oynayan mutant genlerin prtoeinlerini hücre içersinde stabilize etiğinden dolayı HSP90'nın moleküler seviyesi veya moleküler kapasitesi modifiye edilebilir kemoterapik ilaçlar geliştirilmiştir. Bu çalışmayla HSP90'nın HSP90AA1, HSP90AB1 ve HSP90B1 genlerindeki polimorfizmlerinin belirlenmesi sonucu over ve endometriyum kanser oluşumunda olası etkilerinin araştırılması, özellikle tedaviye yönelik biyobelirteçlerin erken dönemde belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda 77 over kanseri, 13 endometriyum kanseri ve 44 sağlıklı kontrol örneğinden elde edilen DNA'lar da Hakiki zamanlı PZR ile HSP90AA1 (rs4947), HSP90AB1 (rs13296) ve HSP90B1 (rs2070908) genlerinde polimirfizmlere bakılmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre; HSp90AA1 ve HSP90B1 genleri açısından  over ve endometriyum kanserleri arasında istatistiksel olarak anlamlılık bulunamamıştır. HSP90AB1 geni açısından over kanseri ve kontrol grupları kıyaslandığında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunamazken, endometriyum kanserinde CC genotipi taşıma sıklığı kontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. Buda bize HSP90AB1 genotipinin endometriyum kanseri riskini artırabileceğini düşündürmektedir. Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar literatürdeki HSP90AA1, HSP90AB1 ve HSP90B1 geni açısından over kanseri ve endometriyum kanserlerini inceleyen ilk çalışma niteliğindedir.

Abstract:
Ovarian cancer constitute 25% of genital cancers in women and its referred as the second most common gynecological cancer in developed countries. According to the data of the Ministry of Health in 2002, the most lethal of gynecological cancers and it has been identified as within the fourth lathal in women's cancers in our country. Endometrial cancer determined the most common malignant tumor of the female genital tract and 75% of patients is postmenopausal who is generally applied in the presence of symptoms presenting with stage 1. Although there is no effective screening test, due to a symptomatic in 75% of cases can be diagnosed at an early stage. Heat shock protein is protein cluster which is strongly stimulated with various agents as heat shock, physical stress. Except this feature, hsp regulate structure of proteins and modifying as molecular chaperone. Heat shcok factor (HSF) which is transcription factor, regulate heat shock protein gene trancripition. HSF effect as initiator transcription activation. There is two major isoforms in cytoplasm in HSP90. HSP90α is induclable form and HSP90β is constituve form.  While HSP90α is stimulated in stress conditions, HSP90β is aktive fom as constituve protein. Although mutant genes involved in cancer cells of proteins is stabilised via HSP90, chemotherapeutic drugs have been developed for level of HSP90 in cell and modifing of HSP90 capacity. In our studies, we aimed to investigate the role of HSP90AA1, HSP90AB1 and HSP90B1 polymorphism in ovarian cancer (n=77), endometrial cancer (n=13) and healty control (n=44). In our study we found that in terms of HSP90AA1 and HSP90B1 gene polymorphism is not statistically significant in cases and control. In terms of HSP90AB1 polymorphism, while between ovarian cancer and control group is not statictially significant, CC genotype is higher in endometrial cancer than control grup. Also T allele of HSP90AB1 is higher frequency in ovarian cancer higher than control group. The result of this study carries the attribution of being the first data on the metioned gene sites in ovarian cencer and endometrial cancer in Turkish population.