Fibromiyalji sendromlu hastalarda huzursuz bacak sendromu sıklığı ve ilişkili faktörler
Frequency of restless legs syndrome in patients with fibromyalgia syndrome and related factors
Yazar: YUSUF MAKUL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANİFE BAYKAL ŞAHİN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Huzursuz bacak sendromu = Restless legs syndrome

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Fibromiyalji sendromu (FMS) tanılı hastalarda huzursuz bacak
sendromu (HBS) görülme sıklığını ve HBS eşlik edenlerde hangi klinik özelliklerin daha
belirgin olduğunu saptamak amaçlanmıştır. Çalışmadan elde edilecek verilerin FMS'li
hastaların takibinde dikkat edilmesi gerekenler hususunda literatüre katkı sağlayacağı
kanısındayız.
Metod: Çalışmaya 2016 ACR tanı kriterlerine göre FMS tanısı almış 100 kadın hasta dahil
edildi. Hastaların demografik özellikleri kaydedildi, Vizüel analog skala (VAS) ve
Fibromiyalji etki sorgulaması (FES) ile hastalık etki düzeyi belirlendi, yaşam kalitesi,
psikolojik durum ve uyku kalitesinin değerlendirilmesi amacıyla Short Form-36 (SF-36),
Pittsburgh uyku kalitesi ölçeği (PUKI), Beck anksiyete ve depresyon ölçekleri uygulandı.
Hastalar HBS açısından değerlendirildi ve HBS tanı kriterlerini karşılayanlara Uluslararası
huzursuz bacak sendromu çalışma grubu hastalık şiddet ölçeği (HBSŞÖ) uygulanarak hastalık
şiddeti belirlendi.
Bulgular: FMS'li hastalarda HBS görülme sıklığı %62 olarak saptandı. FMS hastalarında
HBS'nin hastalık seyrine etkisini incelediğimizde FES skoru, PUKİ skoru, depresyon ve
anksiyete puanları HBS olan grupta HBS olmayanlara kıyasla daha yüksek olsa da fark
istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. Yaşam kalitesi açısından değerlendirildiğinde, fiziksel
fonksiyon dışında istatistiksel anlamlı bir fark saptanmadı. Fiziksel fonksiyon HBS olmayan
grupta belirgin daha iyi bulundu (p=0,033). Son olarak FMS'de HBS gelişiminin olası risk
faktörlerini demografik özellikler açısından incelediğimizde HBS olan hasta grubunun yaş
ortalamasının (46,4±10,1) HBS olmayan gruba göre (43±10,5) daha yüksek olduğunu
saptadık, ancak fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı (p=0,065).
Sonuç: Huzursuz bacak sendromu FMS'li hastalarda oldukça sık eşlik edebilen bir durumdur.
Ancak HBS varlığı bu hastalarda yaşam kalitesi, uyku ve psikolojik durum üzerinde ek bir
negatif etki göstermemektedir.

Abstract:
Frequency of restless legs syndrome in patients with fibromyalgia syndrome and related
factors
Aim: The aim of this study was to determine the incidence of restless legs syndrome (RLS) in
patients with Fibromyalgia syndrome (FMS) and to define which clinical features are more
prominent in patients with RLS. We believe that the data obtained from the study will
contribute to the literature on what should be considered in the follow-up of patients with
FMS.
Method: 100 patients diagnosed with FMS according to the 2016 ACR diagnostic criteria
were included in the study. Demographic characteristics of patients were recorded. The
disease effect was assessed with Visual analog scale (VAS) and Fibromyalgia Impact
Questionnaire (FIQ). Short Form-36 (SF-36), Pittsburgh sleep quality index (PSQI), Beck
anxiety and depression scales were administered to the patients to evaluate quality of life,
psychological state and sleep quality. Patients were evaluated in terms of RLS, and disease
severity was determined by applying the International Restless Leg Syndrome Study Group
Illness Severity Scale (IRLSS) to those who met the diagnostic criteria for RLS.
Results: The incidence of RLS was 62% in the patients with FMS. When we examined the
effect of RLS on the course of the disease in FMS patients, although the FES score, PUKI
score, depression and anxiety scores were higher in the group with RLS compared to those
without RLS, the difference was not statistically significant. When evaluated in terms of
quality of life, no statistically significant difference was found except for physical function.
Physical function was significantly better in the group without RLS (p=0.033). Finally, when
we examined the possible risk factors for the development of RLS in FMS in terms of
demographic characteristics, we found that the mean age of the patient group with RLS

(46.4±10.1) was higher than the group without RLS (43±10.5), but the difference was not
statistically significant (p=0,065).
Conclusion: Restless legs syndrome is a very common condition in patients with FMS.
However, the presence of RLS does not have an additional negative effect on quality of life,
sleep and psychological status in these patients.