Doğum sonu dönemde annelerin bebek bakımına yönelik obsesif ve kompulsif davranışları ile maternal bağlanma arasındaki ilişki
The relationship between obsessive and compulsive behaviors of mothers towards baby care and maternal attachment in the postpartum period
Yazar: ASLI ÇİĞDEM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİYE ERBAŞ
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: A dergisi = A Journal ; Obstetrik-hemşirelik = Obstetrical-nursing

Özet:
Amaç: Doğum sonrası dönem, doğumdan sonraki ilk 6-8 haftalık dönemdir. 
Bu süreçte kadında fizyolojik değişikliklerin yanında psikolojik değişikliklerde 
olmaktadır. Obsesif ve kompulsif davranışları olan anneler bebeklerine zarar 
vereceği düşüncesiyle birtakım davranışlar sergilerler. Bu davranışlar maternal 
bağlanma sürecini de olumsuz etkilemektedir. Bu durum bebekle ilgili bazı 
olumsuzluklara neden olabilmektedir. Bu çalışmamızın amacı doğum sonu dönemde 
annelerin bebek bakımına yönelik obsesif kompulsif davranışlarının maternal 
bağlanma ile ilişkisini açıklamaktır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipte yapılan bu araştırma Sivas Numune 
Hastanesi'nde Mayıs-Ağustos 2023 tarihleri arasında doğum yapan kadınlara 
ulaşılarak yapılmıştır. Çalışmaya dâhil edilme kriterlerini karşılayan 363 anne 
katılmıştır. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Postpartum Dönemde 
Annelerin Bebek Bakımı İle İlgili Obsesif Kompulsif Davranışları Ölçeği ve 
Maternal Bağlanma Ölçeği kullanılmıştır. Veriler SPSS 23.0 programı ile 
değerlendirilerek p<0,05 değeri anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya dâhil olan annelerin, "Postpartum Dönemde 
Annelerin Bebek Bakımı ile İlgili Obsesif Kompulsif Davranışları" ölçeğine ait puan 
ortalaması (28,91±6,949) orta düzeyde, "Maternal Bağlanma" ölçeğine ait puan 
ortalamasının (83,80±10,077) ise yüksek düzeyde olduğu saptanmıştır. Postpartum 
Dönemde Annelerin Bebek Bakımı ile İlgili Obsesif Kompulsif Davranışları Ölçeği 
ile Maternal Bağlanma Ölçeği arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki 
bulunmuştur (p<0,05). 
Sonuç: Araştırmamızdan elde edilen bulguların sonucuna göre annelerin 
doğum sonrası obsesif ve kompulsif davranış düzeyleri arttıkça maternal bağlanma 
düzeyleride artmaktadır. Maternal bağlanmanın anne bebek sağlığı açısından önemli 
etkileri bulunduğundan dolayı hemşireler; gebeler ve doğum sonu dönemdeki anneler 
için eğitim programları düzenlemeli ve bu konuda daha fazla çalışma yapılmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Doğum sonu dönem; obsesif kompulsif davranışlar; 
maternal bağlanma; anne; bebek

Abstract:
Objective: The postpartum period is the first 6-8 weeks after birth. In this 
process, in addition to physiological changes, psychological changes also occur in 
women. Mothers with obsessive and compulsive behaviors exhibit certain behaviors 
with the thought that they will harm their babies. These behaviors also negatively 
affect the maternal attachment process. This situation may cause some negativities 
for the baby. The aim of our study is to explain the relationship between mothers' 
obsessive-compulsive behaviors towards baby care and maternal attachment in the 
postpartum period.
Materials and Methods: This descriptive study was conducted by reaching 
out to women who gave birth at Sivas Numune Hospital between May and August 
2023. 363 mothers who met the inclusion criteria participated in the study. 
Introductory Information Form, Obsessive Compulsive Behaviors of Mothers 
Regarding Baby Care in the Postpartum Period Scale and Maternal Attachment Scale 
were used to collect data. The data were evaluated with the SPSS 23.0 program and a 
p value of <0.05 was considered significant.
Results: The average score of the mothers included in the study for the 
"Obsessive Compulsive Behaviors of Mothers Regarding Baby Care in the 
Postpartum Period" scale was at a medium level (28.91±6.949), and the average 
score for the "Maternal Attachment" scale (83.80±10.077) was at a high level. has 
been detected. A positive, moderately significant relationship was found between the 
Obsessive Compulsive Behaviors of Mothers Regarding Baby Care Scale in the 
Postpartum Period and the Maternal Attachment Scale (p<0.05).
Conclusion: According to the results of our research, as mothers' postpartum 
obsessive and compulsive behavior levels increase, their maternal attachment levels 
also increase. Since maternal attachment has important effects on mother-baby 
health, nurses; Educational programs should be organized for pregnant women and 
mothers in the postpartum period and more studies should be conducted on this 
subject.
Key Words: Postpartum period; obsessive compulsive behaviors; maternal 
attachment; mother; baby