Hepatosteatoz ve omentin-1 ilişkisi
Relationship between hepatosteatosis and omentin-1
Yazar: HATİCE NURSOY
Danışman: PROF. DR. İLKER TOLGA ÖZGEN
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Adipokinler = Adipokines ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer yağlanması = Fatty liver ; Obezite = Obesity ; Omentin-1 = Omentin-1

Özet:
Giriş: Çocukluk çağı obezitesi ülkemiz ve dünyada artmakta olan bir problemdir ve birçok komorbite ile birliktedir. Hepatosteatoz (NAFLD) çocuklarda en sık görülen karaciğer hastalığıdır, obezite ile de yakından ilişkilidir. Omentin-1 insülin duyarlılaştırıcı etkisi ortaya konmuş, vücut kitle indeksi ile negatif korelasyon gösterdiği tespit edilmiş bir adipokindir. İnsülin direnci ve hepatosteatoz arasındaki ilişki iyi bilinmektedir dolayısı ile omentinin hepatosteatoz patogenezinde rolü olabileceği varsayılabilir. Obez çocuklarda omentin-1 düzeyleri incelenmiştir ancak literatürde hepatosteatozu olan obez çocuklardaki omentin-1 düzeyleriyle ilgili yeterli çalışma yoktur. Çalışmamızda hepatosteatozu olan ve olmayan obez çocuklarda omentin-1 düzeylerini inceleyerek çocukluk çağında görülen hepatosteatoz ile omentin-1 arasındaki olası ilişkiyi ortaya koymayı ve hepatosteatoz patogenezini aydınlatmaya katkı sunmayı hedefledik.
Yöntem ve gereçler: Hastanemiz çocuk endokrinoloji ve genel çocuk polikliniğine Ekim 2017 ve Nisan 2018 tarihleri arasında başvuran 12-18 yaş arası, ergenliği başlamış (puberte evre ≥ 3) ve obezitesi (vücut kitle indeksi standart sapma skoru (VKİ SDS) ≥%95) olan 134 hastanın antropometrik ölçümleri yapıldı, kan basıncı değerleri ve rutin kan tetkikleri kaydedildi. İnsan omentin-1 ELISA kiti ile çalışılmak üzere serum jelli tüpe 2 ml kan ayrıldı. Tüm hastalara hepatosteatoz tespiti ve evrelemesi (evre 1, 2 ve 3) için üst batın ultrasonografisi (USG) yapıldı. Kan verme sürecinde omentin-1 için kan ayrılamayan, kronik hastalığı veya sendromik obezitesi olan ve antidiyabetik ilaç kullanan olgular çalışma dışı bırakıldı.
Bulgular: Hepatosteatoz olan ve olmayan gruplar yaş ve cinsiyet açısından karşılaştırıldığında anlamlı fark yoktu. Hepatosteatozu olmayan olgularda (n=44) ortanca omentin-1 düzeyleri 11.02 ng/ml ve hepatosteatoz tanılı olgularda (n=38) ortanca omentin-1 düzeyleri 10.50 ng/ml olarak bulundu. İki grup arasında istatistiksel anlamlı fark saptanmadı (p=0.823). Ağır hepatosteatozu olan (evre 2- 3) olguların ortanca omentin-1 düzeyleri 9.45 ng/ml, hafif hepatosteatozu olan olguların (evre 1) ortanca omentin-1 düzeyleri 9.75 ng/ml olarak ölçüldü (p=0.954). 
Sonuç: Çalışmamızda obez çocuklarda saptanan hepatosteatoz ile omentin-1 düzeyleri arasında bağlantı saptanmamıştır. Ancak evre 2-3 hepatosteatozlu hastaların sağlıklı kontroller ve hepatosteatozu olmayan obezlerle karşılaştırılacağı daha fazla olgu sayısıyla yapılacak çalışmalara ihtiyaç vardır. Omentin-1'in hepatit oluşturan durumlardaki rolünün aydınlatılması da NAFLD patogenezindeki yerinin anlaşılmasında katkı sağlayabilir.

Abstract:
Background: Childhood obesity is an increasing problem in Turkey and all over the world and is associated with several comorbidities. Hepatosteatosis (NAFLD) is the most common liver disease in children and is closely associated with obesity. Omentin-1 is an adipokine which has been found to be negatively corralated with body mass index and insulin sensitizing effect. The relationship between insulin resistance and hepatosteatosis is well documented, because of that it may be assumed that the omentin-1 may have a role in the pathogenesis of hepatosteatosis. Omentin-1 levels have been studied in obese children, but there are not enough studies in the literature regarding omentin-1 levels in obese children with hepatosteatosis. In this study, we aimed to reveal the possible relationship between omentin-1 and hepatosteatosis in childhood by examining omentin-1 levels in obese children with and without hepatosteatosis and to contribute to elucidating the pathogenesis of hepatosteatosis.
Material and methods: Between October 2017 and April 2018, 134 patients aged 12-18 years with puberty (puberty stage ≥ 3) and obesity (body mass index standard deviation score (BMI SDS) ≥ 95%) admitted to our pediatric endocrinology and general pediatric outpatient clinic. Anthropometric measurements and routine blood tests of the patients were performed, blood pressure values were recorded. Two mililiters blood collected into serum gel tube for human omentin-1 ELISA kit. Upper abdominal ultrasonography (USG) was performed in all patients for detection and staging of hepatosteatosis (grade 1, 2 and 3). Patients with chronic disease or syndromic obesity, patient who using antidiabetic drugs and who were unable to allocate blood for omentin-1 during blood collection were excluded from the study.
Results: There was no significant difference between the groups with and without hepatosteatosis in terms of age and sex. The median omentin-1 levels were 11.02 ng/ml in patients without hepatosteatosis (n = 44) and the mean omentin-1 levels were 10.50 ng/ml in patients with hepatosteatosis (n = 38). There was no statistically significant difference between the two groups ((p=0.823). The median omentin-1 levels in patients with severe hepatosteatosis (stage 2-3) were 9.45 ng/ml, and the median omentin-1 levels in patients with mild hepatosteatosis (stage 1) were 9.75 ng/ml (p=0.953).
Conclusion: In our study, no significant relationship was found between hepatosteatosis and omentin-1 levels in obese children. However, there is a need for studies with larger sample size in which patients grade 2-3 hepatosteatosis will be compared with healthy controls and obese patients without hepatosteatosis. Clarifying the role of Omentin-1 in hepatitis-forming conditions may also contribute to understanding its role in the pathogenesis of NAFLD.