19.yüzyıldan günümüze Türk resminde natürmort ve nesne
Object and still life from 19th century till today
Yazar: BELMA KÜTÜKOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MELİHAT TÜZÜN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Plastik Sanatlar Ana Bilim Dalı / Resim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Doğa = Nature

Özet:
Sanatın gelişimi süreci içerisinde hemen her resimde yer alan nesne, her defasında kendisine yeni anlamlar yüklenen bir anlatım aracı olarak varlığını sürdürmektedir. Türk resminde de sanatçının yaratma eyleminde oluşumunu tamamlayarak yeni anlamlar kazanmaktadır.Türk Resim Sanatı 18. yüzyıla kadar örneklerini minyatür dalında verdi. 15. ve 17. yüzyıl Osmanlı Minyatür Sanatı, ilim adamları tarafından aydınlığa kavuşturulmaya çalışıldı ve buna ilave olarak arşiv çalışmaları yapıldı.Batı alanında yağlıboya resmin Türkiye'de benimsenmesi 19. yüzyılın ikinci yarısından sonra, bir kısmı Avrupa'da öğrenim görmüş asker ressamlarımız tarafından gerçekleştirildi. Natürmort türü resimlere 17. yüzyıldan itibaren alçı ve Edirnekarı tekniği ile mimari yapılarda ve kitap resimlerinde karşılaşılmaktadır.Özellikle Topkapı Sarayı yemiş odasında ahşap üzerine yağlıboya ile yapılmış natürmort örneklerine rastlanıldı. Bu natürmortlar vazodan çıkan çiçek demetleri ve tabak içinde meyvelerden oluşan bir kompozisyon yansıtmaktadır. Tek bir meyvenin ya da tek bir çiçeğin resmedilişinin yanı sıra, çeşitli çiçek ve meyvenin bir arada verildiği kompozisyonlar da vardır.Resim Sanatı Tarihi boyunca oluşturulan natürmortlar izleyiciye; sanatçının yaşadığı dönemin sosyolojik, ekonomik, dinsel bir çok özelliğini bazen açıkça, bazen de ip uçları olarak bilgi verirler.Natürmort'un ilk Türk ressamlarımızın en çok çalıştıkları tür olduğu bir gerçektir. Araştırmamı ilk Türk Natürmort ressamlarımızdan günümüze kadar getirmeyi amaçladım. Sadece natürmort alanında değil, diğer alanlarda da eser ve¬ren, bunun yanı sıra natürmort alanında da çalışmalar yapan sanatçılar da eserlerinde nesne kullanımı açısından ele alın¬dı.Buradan yola çıkarak günümüzde, natürmort resminin ne ölçüde değer gördüğünü ve nereye vardığını ele aldım.Natürmortun gelişimine bakıldığında sanatçı önce doğayı taklit etmiş, sonra yaratıcısı, en sonra da nesnenin seçicisi olmuştur. 20. yüzyıl sonunda nesne, sanatsal uygulamalarda gerçek, yaşantısal ve simgesel anlamlarıyla başlı başına bir anlatım dili haline dönüşmüştür.

Abstract:
Object, whish has existed nearly in all paintings since the development of art, is still in use as an expressing item which includes new meanings every time. This movement, makes difference in Turkish painting style and have new meaning.In Turkish art of painting, until I8. century, there were only miniature designs. Fifteenth and seventeenth century Ottoman art of miniature is being tried to be to brought light and is colleeted for archives.Turkish officer painters, some of these studied in Europe, appropriated western painting in early times of nineteenth century in Turkey. We have encountered with naturemortes in the technique of Edirnekapı and plaster, in architectural buildings and illustrated books. Especially in fruit room of Topkapı Palace, we can see the naturemorte designs, which were painted on timber. These naturemortes reflect a composition which is composed with bunches of followers coming out from a vase and fruit in a bowl. There are also compositions of several flowers and fruit, besides that of a single flower and a fruit.Naturemortes, which are certain records in the history of art, are informing us about social, economical, and the religious specialities of their own time, sometimes they express all of these clearly, sometimes by giving same elues.It?s a reality that naturemorte have been the kind of art that the first Turkish painters mostly worked on I aimed to bring my research to the period of recent days from the period of our fırst Turkish naturemorte artists. My research includes not only the naturemorte painters but also the painters who worked on other areas, besides naturemorte.In conclusian, first of all naturemorte tried to copy nature and then became the selector of objects. At the end of 20. century the object became artistic, symbolic and vital way of telling some emotions to all people. That?s why I tried to fınd out the value of naturemorte and its place in arts now.