Hastane yöneticilerinin sağlık bilgi teknolojilerine yönelik tutumlarını etkileyen bireysel ve örgütsel faktörlerin belirlenmesi
Determination of individual and organizational factors which effect attitudes of hospital managers' towards health information technologies
Yazar: GAMZE YORGANCIOĞLU TARCAN
Danışman: PROF. DR. YUSUF ÇELİK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Kurumları Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bilgi teknolojisi = Information technology ; Bilgi yönetimi = Information management ; Bilgisayar teknolojisi = Computer technology ; Bilişim teknolojisi = Information technology ; Hastaneler = Hospitals ; Sağlık bilgi sistemleri = Health information systems ; Yönetici davranışı = Manegerial behavior ; Yöneticiler = Managers ; Yönetim bilgi sistemleri = Management information systems ; Yönetim bilgi sistemleri = Management information systems

Özet:
Sağlıklı bireyler ve sağlıklı toplumlar oluşturabilmek sağlık hizmetlerinin nitelik ve nicelik özellikleriyle ilişkilidir. Bu iki özelliği yeter seviyede sağlamak ancak doğru ve tam bilginin zamanında erişimi ile gerçekleşebilmektedir. Günümüzde sağlık hizmetleri denildiğinde, bilginin sermaye olduğu teknolojik yatırımlar akla gelmektedir. Karar verme, planlama, organizasyon, değerlendirme gibi her süreçte doğru ve güvenilir bilgiye ihtiyaç duyulmakta ve bu hizmet sunumu için vazgeçilmez olmaktadır. Hasta kayıtları, tanı ve tedavi hizmetleri,  sağlık araştırmaları ve daha birçok alanda kullanılan sağlık bilgi teknolojileri bilginin edinimi, derlenmesi, saklanması, örgütlenmesi ve dağıtımına ilişkin her türlü hizmet, yazılım ve donanım unsurlarıdır. Teknolojinin yoğun kullanıldığı sağlık hizmetleri için sağlık bilgi teknolojileri maliyet, hizmet kalitesi, verimlilik ve hasta memnuniyeti gibi kavramlarla yakından ilişkilidir. Sağlık işletmeleri için doğru teknolojik sistemlerin seçimi, uygulanması ve adaptasyon süreci farklı bireysel ve örgütsel faktörlerin etkisinde kalmaktadır. Bu çalışma, sağlık hizmetleri alanında önemli bir yere sahip olan sağlık bilgi teknojileri kullanımına yönelik, hastane yöneticilerinin tutumlarını etkileyen bireysel faktörler ile örgütsel faktörleri belirlemeye yöneliktir. Araştırma tüm Türkiye genelinde Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu'na bağlı kamu hastaneleri birlikleri kapsamında faaliyet gösteren hastanelerde çalışan yöneticiler ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri çevrimiçi anket aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma bulgularına dayalı olarak bireysel faktörlerden yaş, cinsiyet, bilgi teknolojileri ile ilgili eğitim alıp almama; örgütsel faktörlerden bilgi işlem biriminin olup olmaması, bilgi teknolojileri kullanım yönergesinin olup olmaması, dışardan hizmet alımı, yatak sayısı gibi değişkenler ile sağlık bilgi teknolojilerine yönelik tutum arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur.



Anahtar Sözcükler
Sağlık bilgi teknolojileri, sağlık bilişimi, sağlık bilgi teknolojileri adaptasyonu,teknoloji kabulü, bilgi yönetimi

Abstract:
To grow healthy person and communities is related with quality and quantity of health services.  For providing these two attribution with satisfactory level it is needed that proper and promptly knowledge can be accessible on time.  In today's world when it is discussed what health care means it usually comes to minds that tecnological investments which knowledge is capital recured. Proper and reliable knowledge is needed for all process like making decision, planning, organization, evaluation etc. and it is indispensable.  Health information technologies include all kinds of services, hardware and software elements for the acquisition, arrangement, recording, reorganization and diffusion of knowledge.  For the health care services which technology is used densely,  health information technologies are geared to cost, quality of service, profitability and patient satisfaction terms. Appropriate technological system selection, aplication and adoption process for health corporations are under the influence of different individual and organizational factors. This study aims to determine individiul and organizational factors that are more likely to effect technology use which takes a large share in the industry of health care. This research is conducted among hospital administrators which work in hospitals affiliated Turkish Public Hospitals Institution Association of Public Hospital. The research data was collected with online survey instrument. Study includes descriptive finds belonging administrators and organizations and inferential finds for hypothesis tests. It is found that there is a statistically significant relationship between individual factors like age, gender, to receive training about information technologies and organizational factors like outsourcing, quality standards and acreditation, location, bed size, and attitude of health information technologies.






Key Words
Health information technologies, health informatics, health information
technology adoption, technology acceptance, knowledge management.