İyot düzeyinin farklı olduğu bölgelerde hiperfonksiyone tiroid nodüllerinde tirotropin reseptör (TSHR) mutasyon insidansının saptanması
Detection of thyrotropin receptor (TSHR) mutation incidence in hyperfunctioning thyroid nodules from the regions with different iodine status
Yazar: RIFAT BİRCAN
Danışman: PROF.DR. BEYAZIT ÇIRAKOĞLU
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology

Özet:
Toksik tiroid nodüllerinde (TTN) bugüne kadar bildirilen çeşitli somatik TSHR ve Gs? mutasyon insidanslarındaki farklılıklar ile iyot alımındaki farklılıkların ilişkilendirilmesi mümkündür. Aynı toplumda farklı iyot düzeylerine sahip bölgelerde TTN ile ilgili mutasyonların insidansı belirlenmediği için bugüne kadar iyot ile TSHR yolağında yer alan mutasyonlar arasındaki ilişki henüz açıklanamamıştır. Yapılan bu tez çalışmasında, temel olarak ülkemizde iyotça fakir ve normal guatr bölgelerinde yaşayan hastalardan alınan TTN'lerinde TSHR ve Gs? Mutasyon sıklığı araştırılmıştır.Ellialtı hastaya ait 74 TTN'ünde olası mutasyonların saptanması için TSHR geninin 9. ve 10. ekzonu ile Gs? geninin 7. ve 8. ekzonları DGGE ile taranmıştır. Mutasyon negatif 22 nodülde TSHR geninin 1-8. ekzonları DNA dizi analizi ile incelemiştir. Kadın hastalarda mutasyon pozitif ve negatif nodüllerde klonalite tayini PZR'nu takiben DNA parça analizi ile yapılmıştır. Yeni bulunan mutasyonların işlevsel tanımlamaları COS-7 hücreleri üzerinde gerçekleştirilmiştir.Taranan 74 TTN'nün 52'sinde (%70.2) TSHR mutasyonu bulunmuştur. Sadece bir vakada Gs? mutasyonu tespit edilmiştir. Ayrıca üçü somatik biri ?germline? dört yeni TSHR mutasyonu da (N372T, I486N, A627V ve I640K) tanımlanmıştır. TSHR mutasyonlarının sıklığının dağılımı açısından iyotça fakir (%70) ve normal (%78.9) bölgeler arasında istatistiksel olarak herhangi bir farklılık tespit edilememiştir (p: 0.57). TSHR mutasyonu pozitif (% 69.5) ve negatif (%69.3) sıcak nodüllerde rastgele olmayan X kromozom inaktivasyon sıklığının iyotça fakir (%82.6) ve normal (%75) guatr bölgeleri arasında benzerlik gösterdiği saptanmıştır. Ayrıca I486N, A428V, A627V ve I640K somatik mutasyonlarının yapısal aktiviteye neden olduğu tespit edilirken N372T ?germline? mutasyonunun herhangi bir yapısal aktivasyona neden olmadığı bulunmuştur.Bu bulgular iyotça fakir ve normal guatr bölgelerinde TTN'nin klonal kökene sahip olduklarını göstermektedir. Elde ettiğimiz sonuçlar ne TSHR mutasyon oranlarının ne de TTN'nin monoklonal köken oranlarının günlük iyot alımı ile ilişkisinin olmadığını ortaya koymaktadır. Bu da büyük bir olasılıkla iyodun TTN'nin moleküler belirteçlerini etkilemekten daha çok tiroid otonomisine yol açan bir süreçte rol aldığını göstermektedir.Anahtar kelimeler: TSHR mutasyonları, iyot eksikliği, toksik tiroid nodülü, klonalite

Abstract:
Differences in iodine intake could account for the variable incidence reported for somatic TSH receptor (TSHR) mutations in toxic thyroid nodules (TTNs). However, this question has not been settled, since no study has yet determined the TSHR mutation incidence in regions with different iodine supplies in the same population with the same methodology. Therefore, in this study, the incidance of somatic TSHR mutations in TTNs from patients living in iodine deficient or iodine sufficient regions in Turkey were investigated.Seventy-four TTN samples from 56 patients were enrolled to this study. 9-10. exons of TSHR gene and 7-8. Exons of Gs? gene were screened by DGGE. In 22 Mutation negative TTNs, 1-8. TSHR exons were screened by direct sequencing. Clonality assay was carried out on TTN with/without mutations from female patients by DNA fragment analysis based on PCR. Functional characterisation of new TSHR mutations were performed on COS-7 cell lines.TSHR mutations were identified in 52 (70.2%) of 74 TTNs. Three somatic (I486N, A627V, I640K) and one germ line mutation (N372T), totally four new TSHR mutations were detected in this study. No statistically significant differences for frequencies of TSHR mutations in iodine deficient (70 %) and iodine sufficient regions (78.9 %) were found (x2: 0.751. p: 0.57). The frequency of non-random-X-chromosome inactivation was similar in iodine sufficient or deficient regions and in TSHR mutation positive (69.5 %) or negative (69.3 %) hot nodules. Also it was found that A428V, I486N, A627V and I640K somatic mutations of TSHR have a constitutive activity but N372T germline mutation is lack of constitutive activity.In conclusions, these findings suggest that TTNs in both iodine deficient and iodine sufficient areas predominantly arise from aberrant growth of a single cell. Moreover, this study conclude that neither the frequency of TSHR mutations nor the frequency of a monoclonal origin of TTNs is significantly related to iodine supply in the diet. This would imply that iodine deficiency more likely plays a role in determining the number of events that lead to thyroid autonomy rather than deciding the molecular signature of TTNs.Keywords: TSHR mutations, iodine deficiency, toxic thyroid nodule, clonality.