Antropolojik araştırmalarda hayvan modelleme: Sıçanlarda flor maruziyeti örneği
Animal modeling in anthropological research: Example of flor exposure in rats
Yazar: RAMAZAN TÜRKEKUL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA KARAÖZ ARIHAN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Antropoloji = Anthropology
Dizin: Antropoloji = Anthropology ; Florozis-dental = Fluorosis-dental ; Hayvanlar = Animals ; Paleopatoloji = Paleopathology ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Gerçekleştirilen çalışmada; ölçülebilen önemli bir element olan florun farklı doz ve sürelerde uygulanmasının ağırlık kaybı, kas ve hareket direnci, kemik ve diş dokularında nasıl bir birikim ve deformasyona neden olduğu deney hayvanı modeliyle incelenmiştir. Araştırmada 150-200 gr ağırlığında Wistar-albino cinsi erişkin erkek sıçanlar kullanıldı. Sıçanlar, toplamda 56 adet olacak şekilde 7 farklı gruba ayrılmıştır. Her bir grupta toplamda sekiz sıçan bulunmakta (n=8) ve kontrol grubu dışında kalan diğer altı gruba farklı sürelerde ve farklı dozda florür uygulanmıştır. 
Her bir grubun 1, 30, 60 ve 90. günlerde ağırlık ölçümleri yapılmış ve gruplar arasında ağırlık kaybı açısından anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Ayrıca flor maruziyetinin sıçanların hareket direncine etkisinin ölçülebilmesi için rotarod testi uygulanmıştır. Bu uygulama ile florun hareket sistemine negatif yönde etki ettiğini ve uygulanan florun doz ve zamana bağlı olarak lokomotor aktiviteyi azalttığı tespit edilmiştir. Gerçekleştirilen bu modelleme çalışmasında femur kemiğinin baş kısmı (trabeküler doku) kadar boyun kısmının (kortikal doku) da önemli bir flor birikim alanı olduğu gözlenmiştir. Aynı zamanda kaburga kemiğinin de önemli bir flor birikimi alanı olduğu ve bu nedenle ölçümlerde dikkate değer bir doku olduğu gerçekleştirilen çalışma ile ortaya konmuştur. Bununla beraber flor maruziyetinde süre ve miktarın artmasına paralel olarak femur başı, femur boynu ve kaburga kemiklerinde dikkate değer flor artışı olduğu ve bu artışın konsantrasyon bağımlı olduğu gözlenmiştir. Her ne kadar kemiklerde dikkate değer flor artışı gözlenmişse de deney gruplarından elde edilen kemiklerde (femur, humerus, kaburga ve diş) makroanalizle tespit edilen herhangi bir deformasyon gözlenmemiştir. Makroanalizle herhangi bir yapısal değişiklik gözlenmemesine rağmen ışık mikroskobu (Leica DM 1000) ile femur kemik dokusunda gerçekleştirilen mikroanalizlerde epifizeal büyüme plağında ve kemik trabeküllerinde şiddetli düzeyde incelme tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Antropoloji, Paleopatoloji, Dental florozis, İskelet florozisi

Abstract:
In the study; effects of the application of fluorine which is an important element, in different doses and durations on weight loss, muscle and movement resistance, accumulation and deformation in bone and tooth tissues were investigated with an experimental animal model.In the study, adult male Wistar-albino rats weighing 150-200 gr were used.56 rats were divided into 7 different groups with a total of 56.There were eight rats in each group (n = 8) and the other six groups except the control group were treated with different doses of fluoride at different times.
Weight was measured on 1, 30, 60 and 90 days of each group and no significant difference was observed between the groups in terms of weight loss.In addition, rotarod test was applied to measure the effect of fluorine exposure on the movement resistance of rats.With this application, it was found that the fluorine had a negative effect on the movement system and the applied fluorine decreased the locomotor activity depending on the dose and time.In this modeling study, it was observed that the neck (cortical tissue) as well as the head part of the femoral bone (trabecular tissue) was an important fluorine accumulation area.At the same time, the rib bone is revealed as a significant area of fluorine accumulation and therefore is presented as a remarkable tissue in the measurement by the study.However, in parallel with the increase in the duration and amount of fluorine exposure, it was observed that there was a remarkable fluorine increase in the femoral head, femur neck and rib bones and this increase was concentration dependent.Although a significant increase in fluoride was observed in the bones, no deformation was observed in the bones (femur, humerus, ribs and teeth) obtained from experimental groups by macroanalysis.Although no structural changes were observed by macroanalysis, a severe thinning of the epiphyseal growth plate and bone trabeculae was detected in microanalyses performed in the femoral bone tissue by light microscopy (Leica DM 1000).

Keywords: Anthropology, Paleopathology, Dental fluorosis, Skeletal fluorosis