Na'ti'nin Pend-i Attâr şerhi
The Pend-i Attâr commentary Of Na'tî
Yazar: MEHMET SARI
Danışman: DOÇ. DR. UĞUR GÜRSU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Feridüddin Attar = Feridaldin Attar ; Pend-i Attar = Pend-i Attar ; Pendnameler = Pend-names ; Şerh = Commentary ; Şerh-i Pend-i Attar = Şerh-i Pend-i Attar ; Şerh-i Pendname = Şerh-i Pendname

Özet:
Şerh-i Pend-i Attâr, Feridüddin Attâr'a isnat edilen Pendname adlı meşhur eserin Türkçe şerhlerinden yalnızca biridir. Na'tî tarafından telif edilmiş olan bu eser, 1671 (H. 1082) yılında Yusuf Bin Süleyman tarafından istinsah edilmiştir. Sadece tek nüshasını tespit edebildiğimiz bu Pendname şerhi İstanbul Araştırmaları Enstitüsü Kütüphanesi Şevket Rado Yazmaları bölümü 377 numaralı sıra ile kayıtlıdır. 106 varak olan bu eserin ilk 36 varağı çalışmamızda incelenmiştir. 6 bölüm olarak sunduğumuz bu çalışmanın 1. Bölümünde şerh ve pendnamenin tanımı ile kavramsal alanları açıklanmış, bu kavramların Türk edebiyatındaki gelişimleri tarihsel olarak anlatılmıştır. 2. Bölümde Feridüddin Attâr'ın hayatı ile Pendnamesi ve ardından Na'tî'nin hayatı ile Şerh-i Pend-i Attâr'ı çeşitli yönleri ile anlatılmıştır. 3. Bölümde metin dil bilgisi bakımından incelenmiştir. 4. Bölümde kaynak metin, çeviri yazı sistemi ile Latin harflerine aktarılmıştır. 5. Bölümde kaynak metnin tıpkıbasımına yer verilmiştir. 6. Bölümde metnin sözlüğü ile özel adlar dizini sunulmuştur.
Çeşitli yazım ve dil özellikleri, İslam kaynakları, Arapça ve Farsça literatür örnekleri ile Şerh-i Pend-i Attâr, önemli ölçüde söz varlığını içermektedir. Sözünü ettiğimiz özelliklerinden ötürü bu eseri çalışmamızda ele alıp incelemeyi tercih ettik. Çalışmamızın Türklük bilimine yeni tartışmalar sunup katkı sağlayabileceğini düşünüyoruz.

Abstract:
Şerh-i Pend-i Attâr is one of the Turkish commentaries of Pendname which is thought to be written by Feridüddin Attâr. The work was written by the author who gave his own identity in the introduction part and used pendname of Na'tî and its copy was prepared by clerk (kâtib) Yusuf Bin Süleyman in AD 1671 (H. 1082).This Pendname commentary which has only one copy is registered in the Şevket Rado Manuscript Section of Istanbul Research Institute Library with register number of 377. The work has got 106 folios and the first 36 folios of the work was examined in this study which has five sections. The complete version of the pendname, its commentary and their conceptual framework take place in the first section, and also the historical developments of these concepts in Turkish Literature are given in the same section. In the second section first the life of Feridüddin Attâr and detailed information on the Pendname were given and then the author Na'tî and his work Şerh-i Pend-i Attâr were introduced. In the third section the text was examined in terms of grammar. The text was translated into Latin alphabet with transcription system in the fourth section. In the fifth section, the facsimile of the text was submitted. Finally, the dictionary containing all the vocabulary concerning Turkish can be found in the sixth section.