Buğday (Triticum aestivum L.) bı̇tkı̇lerı̇nde uyarılmış senesens sürecı̇nı̇n ag+ ı̇yonları ı̇le kontrolü
Control of induced senescence process with ag+ ions in wheat (Triticum aestivum L.) plants
Yazar: MERT ÖKTEM
Danışman: PROF. DR. YÜKSEL KELEŞ
Mersin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology
Dizin: Gümüş nitrat = Silver nitrate ; İndolasetik asit = Indoleacetic acid

Özet:
Senesens bitkilerin genetik olarak programlanmış yaşlanma sürecidir. Karanlık, abiyotik ve biyotik stresler ve bazı hormonlar tarafından teşvik edilebildiği gibi bazı hormon ya da mineraller tarafından geciktirilebilir. Senesens sürecinin kontrolü bitkisel ürün kalitesi ve raf ömrü gibi parametreler üzerindeki etkisi nedeniyle ekonomik öneme sahiptir. Bu çalışmada Triticum aestivum L. (Gün-91) bitkilerinde karanlık ve indol-3 asetik asit (IAA) uygulamalarıyla başlatılan senesens sürecinin gümüş nitrat uygulamaları ile kontrolü amaçlanmıştır. Bu amaçla antioksidan savunma sisteminin bazı bileşikleri, enzim aktiviteleri ve süperoksit dismutaz (SOD) enzimini kodlayan genin ifade düzeyleri araştırılmıştır. Karanlık uygulaması yapılan bitkilerde fide boyları, oransal su içeriği, klorofil-a, klorofil-b, toplam klorofil, β-karoten, ksantofil, toplam antioksidan kapasite, çözünür fenol, toplam çözünür protein, katalaz, süperoksit dismutaz, bakır çinko süperoksit dismutaz (Cu/Zn-SOD), Cu/Zn-SOD geninin ifade düzeyi azalmıştır. IAA uygulamaları sonrasında fide boyları, oransal su içeriği, klorofil-a, klorofil-b, toplam klorofil, β-karoten, ksantofil, toplam antioksidan kapasite, çözünür fenol, toplam çözünür protein düzeyleri azalırken, katalaz, süperoksit dismutaz, Cu/Zn-SOD, Cu/Zn-SOD geninin ifade düzeyleri artmıştır. Yapraklara püskürtülerek uygulanan 200 ppm gümüş nitrat fide boyları, oransal su içeriği, klorofil-a, b, toplam klorofil, β-karoten, ksantofil, toplam antioksidan kapasite, çözünür fenol, toplam çözünür protein, Cu/Zn-SOD geninin ifade düzeyi parametrelerinde artışa yol açarken, katalaz, süperoksit dismutaz, Cu/Zn-SOD enzim aktivitelerinin kontrole göre azalmasına neden olmuştur. Bu araştırmadan elde edilen bulgular senesens sürecinin antioksidan bileşik ve enzimlerin düzeyindeki değişmelerle ilişkili olduğunu göstermiştir. Karanlık ve IAA uygulamalarıyla başlatılan senesens sürecinin gümüş iyonlarının varlığında geciktirilebileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
It is genetically programmed senescence aging process of plants. Dark, biotic and abiotic stress, some hormones as can be induced while may be delayed by some hormones or minerals. Senescence process control due to impact parameters such as quality and shelf-life are economically important crops. Aim of this study, in Triticum aestivum L. (Gün- 91) plants promoting the senescence process of dark and indole-3 acetic acid application and controle of senescence with silver nitrate applications. In this study, certain compounds of the antioxidant defense system in conjunction with delaying enzyme activity and expression levels of genes encoding superoxide dismutase were analysed. Senescence are stimulated darkness application in the plants, seedling lenghts, relative water content, chlorophyll a, chlorophyll b, and total chlorophyll, β-carotene, xanthophylls, total antioxidant capacity, soluble phenol, total soluble protein, catalase, superoxide dismutase and Cu / Zn -SOD levels , Cu / Zn-SOD transcripts expression levels decreased. After IAA application  seedling length, relative water content, chlorophyll a, chlorophyll b, and total chlorophyll, β-carotene, xanthophylls, total antioxidant capacity, soluble phenol, total soluble protein levels decreased while catalase, superoxide dismutase and Cu / Zn-SOD, Cu / Zn-SOD transcript levels increased. 200 ppm silver nitrate spray- applied foliar leaf seedling length, relative water content, chlorophyll a, chlorophyll b, and total chlorophyll, β-carotene, xanthophylls, total antioxidant capacity, soluble phenol, total soluble protein, expression of Cu / Zn-SOD transcripts increase while in the level of parameters catalase, superoxide dismutase and Cu / Zn-SOD has caused a decline compared to the control parameters. The results obtained from this study showed that associated with changes in levels of antioxidant compounds and enzymes of the senescence process. Starting with the senescence process were dark and IAA applications can be delayed in the presence of silver ions.