Çağdaş sanat anlayışıyla sanat ve tasarım disiplinlerin uygulamaları ve eserleri üzerine bir araştırma
Research on the practices and works of art and design disciplines with an understanding of comtemporary art
Yazar: RAMLE GÜL ÖZTAŞYONAR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA BULAT
Atatürk Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Heykel Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Amaç: Bu tezin amacı disiplinlerin birbirleriyle etkileşimin temeli olan multidisipliner, interdisipliner ve transdisipliner kavramlarını anlayarak ve bu kavramların sanat-tasarımla olan karmaşalarını ortaya koyup, örneklerle gidermektir. Sanatta plastike yapısına sahip plastik sanatların disiplinlerarası yaklaşımla, kapsamındaki alanların sanatçı-tasarımcıların eser örneklerinin kompozit malzeme ve bütüncül yaklaşım yönüyle, karşılaştırmalı olarak sanat-eser incelemesidir.
Yöntem: Tarihsel bir kronolojik sırasıyla konuyla alakalı yerli ve yabancı kaynaklardan ayrıntılı literatür taraması yapıldı. Toplanan verilerin, sanat ve tasarım üzerindeki etkisi incelenerek; plastik sanatlar eserleri üzerinde örnekler tanımlanarak, elde edilen verilerin konuyla ilişkisini, bilginin sınıflandırılması ve aşamalarının süreci incelenmiştir.
Bulgular: Disiplinlerin tarih boyunca birbirleriyle etkileşimi, sanata bakış açısını genişletmiş ve bilgiye erişimi kolaylaştırmıştır. Dijital dünyaya geçişle birlikte, disiplinlerarası etkileşim yeni çözümler üretmede önemli hale gelmiştir. Plastik sanatlarda da disiplinlerarası yaklaşımlar, sanatçıların eserlerine yeni formlar kazandırmıştır. Sanatta edinilen bu yeni formlar materyallerine ve biçim-içeriğine göre sınıflandırılması öngörülmüştür.
Sonuç: Sanat, insanlık tarihi boyunca gelişmiş ve medeniyetlerin ilerlemesiyle evrimleşmiştir. Çevresel ve teknolojik değişimlerle uyum sağlayan sanat, estetik ve işlevsellik kazanmıştır. Ortaçağ'da duraksasa da, Rönesans'la yeniden canlanmış, modern ve çağdaş dönemlerde multidisipliner, interdisipliner ve transdisipliner yaklaşımlar önem kazanmıştır. Sanat, teknoloji-bilimle, özellikle 20. yüzyıldan itibaren iç içe geçerek, toplumsal farkındalık ve estetik kaygıları beslemiştir. II. Dünya Savaşı sonrası ortaya çıkan ideolojilerle birlikte, disiplinlerarası iş birliği gereksinimi artmış, sanatta yeni çözümler ve yaklaşımlar geliştirilmiştir. Polimat sanatçılar ve bütüncül yaklaşımla sanatın disiplinlerarası etkileşimini ve yeni disiplinlerin doğuşunu incelemektedir. Bütüncül yaklaşım, disiplinlerin birleşmesiyle sorunlara çözüm sunar ve yaşamın her alanında etkili olduğu gibi sanata yeni biçim ve anlamlar kazandırmaktadır. Plastik sanatta etkisini göstererek, malzeme ve teknikler üzerinde gelişimini sürdürmektedir.

Abstract:
Purpose: This thesis aims to examine the concepts of multidisciplinary, interdisciplinary, and transdisciplinary approaches, focusing on their foundational interactions in art and design. It seeks to clarify the complexities of these concepts and their relationship with art and design through comparative analysis and examples, specifically within plastic arts.
Method: A comprehensive literature review was conducted, using local and international sources arranged chronologically. The gathered data was analyzed to understand its impact on art and design. In plastic arts, examples of artists' works were explored, highlighting their use of composite materials and holistic approaches. The relationship between these examples and the study's topic was examined, along with the classification of information and processes.
Findings: Historically, interactions between disciplines have broadened perspectives in art, making knowledge more accessible. The shift to the digital age has further emphasized interdisciplinary collaboration as a key to creating new solutions. In plastic arts, these interdisciplinary approaches have contributed to the emergence of new forms, categorized by material, form, and content.
Results: Art has developed alongside human history, evolving with technological and environmental changes. While it stagnated during the Middle Ages, it revived in the Renaissance and grew significantly in modern and contemporary periods. Multidisciplinary, interdisciplinary, and transdisciplinary approaches have since gained importance, particularly in the 20th century, as art, science, and technology became intertwined. These approaches have fostered new solutions in art, with plastic arts evolving in terms of materials and techniques, demonstrating the relevance of holistic and interdisciplinary methods in modern practice.