Kültürel mesafe ve kültürel zekanın ilişki kalitesi aracılığıyla ihracat performansı üzerindeki etkisi
The effect of cultural distance and cultural intelligence onexport performance through relationship quality
Yazar: AVŞAR BAŞ
Danışman: PROF. DR. SEVGİ AYŞE ÖZTÜRK
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kültürel uzaklık = Cultural distance ; Kültürel zeka = Cultural intelligence ; Performans = Performance ; Uluslararası ticaret = International trade ; İhracat = Export ; İlişki kalitesi = Relationship quality

Özet:
Kültürel mesafe ve kültürel zeka, küresel boyutta faaliyet gösteren birçok firma açısından özellikle son yıllarda önem kazanmış ve göz önünde bulundurulması gereken bir kavram haline gelmiştir. Kültürel mesafe birçok çalışmaya konu olmuş; ancak bireylerin sahip olduğu kültürel zeka ile birlikte yaratacağı etkinin sonuçları bu zamana kadar değerlendirilmemiştir. Bu kavramların ihracat ve ithalatçı arasındaki ilişkiye etkileri kaçınılmazdır. İlişki kalitesi ise ihracat yapan firmaların ithalatçıları ile uzun dönemli ve sürdürülebilir iletişim sağlamak ve bunun etkilerinin ihracat performansına etkisini değerlendirmek açısından önem taşımaktadır. Çalışmada, doğaltaş/mermer sektöründe faaliyet gösteren firmalar açısından kültürel mesafe ve kültürel zeka kavramlarının ilişki kalitesi aracılığıyla ihracat performansına etkisi incelenmiştir. Bu araştırmaya ait veriler, sektörün en önemli fuarlarından biri olan "24. İzmir Uluslararası Doğaltaş ve Teknolojileri Fuarı" na katılım gösteren ihracatçı firmaların yöneticilerinden elde edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, kültürel zekanın algılanan kültürel mesafe üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı; ancak kültürel mesafenin ilişki kalitesi üzerindeki etkinin anlamlı olduğu görülmüştür. Aynı zamanda, kültürel zekanın, ilişki kalitesi üzerindeki etkisinin ve ilişki kalitesinin ihracat performansı üzerindeki etkisinin de anlamlı etkilere sahip olduğu sonucu elde edilmiştir. Bunun yanında, eğitim düzeyi ve yabancı dil bilgisi arttıkça kültürel zeka seviyesinde bir artış gözlenmiş; ancak bu demografik değişkenlerin kültürel mesafeye herhangi bir etkisi olmadığı gözlenmiştir. Ayrıca, cinsiyet ve yaş değişkenlerinin kültürel mesafe ve kültürel zeka üzerinde bir etkisi olmadığı da elde edilen sonuçlar arasındadır.

Anahtar Sözcükler: Kültürel mesafe, Kültürel zeka, İlişki kalitesi, İhracat performansı

Abstract:
Cultural distance and cultural intelligence have been significant for the globally operating companies and they should be considered especially in recent years. There are many studies in cultural distance; however it has not been studied the effects of cultural distance together with cultural intelligence so far. These terms have obviously some effects on the relationship between importer and exporter. Furthermore, relationship quality has an importance for exporters to provide long term and sustainable communication; and also it evaluates the effects of them to export performance. It has been examined the effect of cultural distance and cultural intelligence on export performance through relationship quality on the companies who operate in marble/natural stone sector in this study. The data was gathered from the managers in export companies who participated "24th İzmir International Natural Stone and Technologies Fair". Findings indicate that cultural intelligence has not much significant effect on cultural distance; on the other hand, cultural distance has statistically significant effect on relationship quality. Moreover, the effect of cultural intelligence on relationship quality and the effect of relationship quality on export performance have been found statistically significant. Furthermore, as the education level and foreign language of managers increases, cultural intelligence rises; however, these demographic variables have no effect on cultural distance. Additionally, it has been concluded that gender and age have not significant effect on cultural distance and cultural intelligence.

Keywords: Cultural distance, cultural intelligence, relationship quality, export performance