Türkiye sigortacılık piyasasının AB üyelik süreci açısından karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi
The comparative evaluation of Turkish insurance market in the light of EU membership process
Yazar: MUHARREM UMUT
Danışman: PROF. DR. KADİR GÜRDAL
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Sigortacılık = Insurance
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Sigorta = Insurance ; Sigorta sektörü = Insurance sector ; Sigortacılık = Insurance ; Tam üyelik = Full membership ; Türkiye = Turkey ; Üyelik = Membership

Özet:
Avrupa Birliği (AB) 2004 yılında büyük bir genişleme yaşamış ve üyelik için gerekli koşulları sağlayan büyük çoğunluğu Merkez ve Doğu Avrupa ülkesi (MDAÜ) olan 10 ülke AB'ye katılmıştır. MDAÜ'lerin sigortacılık piyasalarında, AB'ye üyelik sürecinde öne çıkan en önemli hususlardan biri de piyasanın beklentileri olmuştur. Bu cümleden olarak, çalışmada söz konusu MDAÜ'lerin sigortacılık piyasalarının beklentilere uygun olarak gelişip gelişmediği Polonya, Macaristan ve Çek Cumhuriyeti ülkeleri bağlamında araştırılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, AB üyeliği öncesi ve sonrası dönem için Polonya, Macaristan ve Çek Cumhuriyeti'nin sigortacılık gelişmişliğinde belirgin bir farklılık görülmemiştir. Diğer bir deyişle, AB üyeliğinin MDAÜ'lerin sigortacılık piyasalarının gelişimine belirgin bir etkisinin olmadığı ortaya çıkmıştır. Bu çerçevede, örnek MDAÜ'lerin sigortacılık sonuçlarından hareketle, benzer bir durumun Türkiye'de yaşanmaması için sigortacılık piyasasının gelişimine yönelik politika önerileri oluşturulmuştur.
Bu çalışmanın yapılması Türkiye sigortacılık piyasası açısından önemlidir. Zira Türkiye ile AB arasındaki tam üyelik müzakere fasıllarından biri olan Mali Hizmetler'in (9 nolu fasıl) en önemli unsurlarından birisi de "sigortacılık piyasası"dır. Bu çerçevede, Türkiye'nin müzakere sürecini, benzer ülke sigortacılık sonuçlarını dikkate alarak yürütmesi sigortacılık piyasası açısından yararlı olacaktır.

Anahtar Kelimeler: 
Merkez ve Doğu Avrupa Ülkeleri, sigortacılık piyasası, piyasa beklentileri, sigortacılık gelişmişliği

Abstract:
The European Union (EU) expanded greatly in 2004, when 10 countries mostly from Central and Eastern Europe (CEEs) joined the EU after meeting the necessary criteria. Prior to EU membership, one of the most prominent topics for these CEEs were the expectations concerning the growth of their insurance markets. In this respect, whether or not these expectations were met is evaluated in this study by analyzing the historical performances in Poland, Hungary and the Czech Republic. The results have clearly shown that there is no significant difference between the market performances of those countries before and after joining the EU. In other words, it appeared that the insurance markets of new members from the CEE region did not improve significantly after obtaining EU membership. In this context, policy recommendations has been established for Turkish insurance market to avoid having a relatively poor market performance similar to those of the insurance markets of sample CEEs.
The results found in this study are important for the Turkish market, since the "insurance market" is one of the most important subjects within the Financial Services section (Section 9) of full membership negotiations between Turkey and the EU. In this context, I believe that similar countries' insurance results must be taken into account with respect to membership negotiations with the EU.

Key words: 
Central and Eastern European Countries, insurance market, market expectations, insurance performance.