Düşey yeşil cepheler ve yeşil çatıların ekolojik kriterler bakımından incelenmesi ve enerji verimliliğinin değerlendirilmesi
Examination of vertical green facades and green roofs in terms of ecological criteria and evaluation of energy efficiency
Yazar: HANDE BÜŞRA KOBYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FATİH CANAN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Günümüzde artan kentleşme ile beraber küresel ısınma, çevre kirliliği, çarpık kentleşmeler, kentsel ısınma gibi birçok olumsuz durum ortaya çıkmıştır. Özellikle 20. ve 21. yy'da bu olumsuz durumların ortadan kaldırılabilmesi için oldukça fazla çalışma yapılmıştır. Bunlardan çoğu çevreye karşı duyarlı yapılar ortaya çıkarmak için yapılan çalışmalardır. Yüksek teknolojide kullanılan yapı elemanları ve sürdürülebilir malzemeler ile çevreye verilen zararı en aza indiren binalar yapılmaya başlanmıştır. Son dönemlerde ise cephede ve çatıda kullanılan bitkilendirme ile yukarıda belirtilen olumsuzluklar en aza indirilmeye çalışılmıştır.
Bina cephesinde ve çatıda bitki kullanılarak kent dokusu içindeki biyoçeşitliliğin artması sağlanmıştır. Kullanılan bitkiler havadaki toz ve partikülleri tutarak ortamdaki hava kalitesini olumlu bir şekilde değiştirmiştir. Bitkiler sayesinde karbondioksit oranında azalma ve oksijen oranında artma ile küresel ısınmaya olumlu bir katkıda bulunulduğu ortaya çıkmıştır. Bunların dışında nem oranının yapının bulunduğu bölgede artarak ısı adası etkisini azalttığı gözlemlenmiştir. Bitkiler binanın dışındaki çevre ve trafik gürültüsünü tamponlayarak soğuk rüzgâr etkisini en aza indirip yaşam kalitesini arttırmıştır.
Bu tezde düşey yeşil cephelerin ve yeşil çatıların tanımı yapılarak ülkemizden ve yurtdışından örneklerle türlerine değinilmiş, ekosisteme sağladığı avantaj ve dezavantajlar belirtilmiştir. Ülkemizden dört farklı iklim bölgesinde bulunan dört farklı ilde, düşey yeşil cephe ile yeşil çatıların kullanıldığı konut binası ve geleneksel cephe ile geleneksel çatının kullanıldığı konut binasının yıllık tüketim enerjisi benzetim programı ile hesaplanmıştır. Ulaşılan sonuçlar ile bitkilendirilmiş duvar-bitkilendirilmiş çatı ve geleneksel duvar-geleneksel çatının dört farklı iklim bölgesindeki etkilerinin karşılaştırılması değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme sonucunda bazı iklim bölgelerinde düşey yeşil cephe ve yeşil çatı sistemlerinin kullanımı oldukça fazla fayda sağlarken, bazı iklim bölgelerinde bu sistemlerin kullanımı anlamlı sonuçlar ortaya koymamıştır. Örneğin; düşey yeşil cephe ve yeşil çatı sistemlerinin birlikte kullanımı yıllık toplam enerji tüketimine 4. derece-gün bölgesinde bulunan Erzurum ili için en fazla fayda sağlarken, 1. derece-gün bölgesinde bulunan Antalya'da en az fayda sağlamaktadır.

Abstract:
Today, with increasing urbanization, many negative situations such as global warming, environmental pollution, distorted urbanization and urban warming have emerged. A lot of work has been done to remove these negative situations, especially in the 20th and 21st centuries. Most of these work is done to reveal sensitive structures concerned with the environment. A new building type has emerged which employs high-tech building elements and sustainable principles, to produce buildings which reduce their negative impact on the environment. In recent periods, the implementation of green roof and green wall systems on buildings has shown to minimize impacts of the above mentioned negatives.
Biodiversity within the urban texture has increased by the use of plants on the roof and walls of buildings. Plants improve air quality of an environment as they remove dust and particles from the air. Thanks to plants, a decrease in the rate of carbon dioxide and an increase in the rate of oxygen has shown to make a positive contribution in fighting global warming. Additional to these outcomes, it has been observed that the humidity ratio in the region where the structure is located is increased and the heat island effect is reduced. Plants buffer the noise of the environment and traffic outside the building and reduce the cold wind effect to a minimum, therefore increasing the quality of life.
In this thesis vertical green facades and green roofs are defined and their types, which are from our country and abroad, are referred to by examples. The advantages and disadvantages to the ecosystem are also mentioned. An evaluation was made of the annual energy consumption of residential buildings with vertical green facades-green roofs, and traditional roof-traditional facades. It was calculated using four different climates in four different climatic regions of our country, Turkey, by simulation program. 
As a result of this evaluation, the use of vertical green facades and green roof systems in some climatic regions is very beneficial, but in some climatic regions the use of these systems has not produced any meaningful results. For example; the combined use of vertical green facades and green roof systems provides the greatest benefit in Erzurum province, which is located in the 4th degree-day region for total annual energy consumption., while it provides the least benefit in Antalya which is located in the 1st degree-day region