Almanca öğretmenliği bölümü öğrencilerinin Almanca öğrenimleri sırasında kullandıkları dil öğrenme stratejilerinin incelenmesi:Dicle Üniversitesi örneği
Die Untersuchung der beim Deutschlernen angewandten Sprachlernstrategien der StudentInnen in der Abteilung Lehramt für Deutsch
Yazar: TEVHİDE AKILLILAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ZEKİ USLU
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı / Alman Dili Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Almanca = German ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Yabancı dil öğretimi stratejileri = Foreign language learning strategies ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods ; Üniversite öğrencileri = University students ; İkinci dil öğretimi = Second language teaching

Özet:
Bu çalışmada Eğitim Fakültesi Almanca Öğretmenliği Bölümü öğrencilerinin, Almanca öğrenimleri sürecinde, İngilizce önbilgilerinden nasıl yararlandıkları ve hangi dil öğrenme stratejilerini kullandıklarının belirlenmesi amaçlanmıştır.Araştırma, Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Yabancı Diller Eğitimi Bölümü Alman Dili Eğitimi Anabilim Dalında öğrenim gören 199 öğrenci üzerinde yürütülmüştür. Tarama modelindeki bu araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından O'Malley ve Chamot'un dil öğrenme stratejileri sınıflandırmasından yararlanılarak geliştirilen 22 maddelik ?Yabancı Dil Öğrenme Stratejileri Anketi? ile toplanmıştır. Elde edilen verilerin çözümlenmesinde SPSS 16.0 programından yararlanılmıştır.Araştırma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, dil öğrenme stratejilerinin oluşumunda etkileri olan çeşitli öğrenme kuramlarına değinildikten sonra, yabancı dil öğrenme stratejileri tanımlamaları ve sınıflandırılmalarına odaklanılmıştır. İngilizceden sonra ikinci yabancı dil öğreniminde kullanılan dil öğrenme stratejileri hakkında bilgi verilip, ülkemizde ve yurt dışında yapılmış olan ilgili araştırmalardan örnekler sunulmuştur.İkinci bölümde, öğrencilerin kullandıkları dil öğrenme stratejilerini tespit etmek üzere uygulanmış olan, 3 alt boyutlu ?Yabancı Dil Öğrenme Stratejileri Anketi? nin cinsiyet, mezun olunan okul türü ve öğrenim görülen sınıf değişkenlerinden elde edilen betimsel istatistikleri ve bu istatistiklere ait yorumlar bulunmaktadır.Araştırmanın üçüncü bölümünde, önceki bölümlerden elde edilen bulgular ve yapılan yorumlarla ilişkili olarak, araştırmanın sonuçları ve buna bağlı olarak geliştirilen öneriler yer almaktadır.Yapılan araştırma sonucunda öğrencilerin Almanca öğrenirken, birinci yabancı dil İngilizce öğrenimlerinde uyguladıkları stratejilerden yararlandıkları görülmüştür. Dil öğrenim stratejileri bağlamında, cinsiyet değişkenine göre stratejilerin kullanım sıklığında anlamlı bir fark bulunamamış olup, her iki cinsiyetin üst düzeyde kullandığı stratejilerin sosyo-duyuşsal stratejiler olduğu tespit edilmiştir. Mezun olunan okul türüne göre, Anadolu liselerinden ve Yabancı Dil Ağırlıklı liselerden mezun olan öğrencilerin sosyo-duyuşsal stratejileri üst düzeyde kullandıkları, bilişsel ve üstbilişsel stratejilerin ise tüm okul türlerinden mezun olan öğrenciler tarafından orta düzeyde kullanıldığı belirlenmiştir. Öğrenim görülen sınıf değişkenine göre, hazırlık sınıfı öğrencilerinin sadece sosyo-duyuşsal stratejilerde yüksek, 1. ve 2. sınıf öğrencilerinin bütün stratejilerde yüksek; buna karşın 3. ve 4. sınıf öğrencilerinin en az strateji kullanım oranlarına sahip oldukları görülmüştür.Anahtar Sözcükler: Yabancı Dil Öğretimi, Đkinci Yabancı Dil Öğrenme Stratejileri, Bilişsel Stratejiler, Üstbilişsel Stratejiler, Sosyo-duyuşsal Stratejiler, Đngilizceden Sonra Almanca

Abstract:
The purpose of this study to determine the second foreign language learning strategies of teacher candidates who were attending German Language Teaching Department in Education Faculty and how they benefit from their first foreign language English?s basic principles.This study was carried on totally 199 students, at Ziya Gökalp Education Faculty, German Language Teaching Department of Dicle University. The data of this survey were collected through ?The Inventory of Foreign Language Learning Strategies? which includes 22 items and which was utilized from O?Malley?s and Chamot?s learning strategy classification and developed by the researcher. In this, data coming from the research was achieved via the SPSS 16.00 package computer program.The study comprises of three parts. In the first part of this study, after mentioning the various Learning Theories which have got a great effect on the language learning strategies, the definitions of foreign language learning strategies and classifications are concentrated on. After clarifying the language learning strategies which are used after English in the second foreign language learning phase, some related researches, both in our country and in abroad, have been presented.In the second part, there have been descriptive statistics and interpretations that students use in second foreign language learning phase and which has been obtained from the ?The Inventory of Foreign Language Learning Strategies? with three dimensions and examine the relationship between the variables such as the students? gender, class, the types of high schools from which they graduated.In the third part, there have been the conclusion of the research and the suggestions which are related to the finding of the research and the interpretations.The results of the study indicate that the students whose first foreign language is English, utilize from the first language learning strategies as they are learning ?Second Foreign Language German?. Within language learning strategies context, the results showed no significant difference between gender groups in terms of strategy use. Both gender groups mostly prefer to use social-affective strategies. According to the high schools, it is found that Anatolia High Schools and Foreign Language Orientated High Schools graduates use social-affective strategies at the highest level. Cognitive and metacognitive strategies are used at medium level by all of the high schools graduates. According to the classes, it is observed that the students at Prep. Classes use just only social-affective strategies at the highest level. The first and second grade students use all learning strategies at the highest level. But the third and fourth grade students use all learning strategies at the lowest level.Key Words: Foreign Language Teaching, Second Foreign Language Learning Strategies, Cognitive Strategies, Metacognitive Strategies, Social-affective Strategies, German after Englis