Soliter pulmoner nodüllerin PET/BT ile değerlendirilmesinde tüm vücut BT gerekli midir?
Is whole body CT necessary for metabolic PET imaging of solitary pulmonary nodules?
Yazar: ELİF ŞAHİN KÜTÜK
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÜNLÜ
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Radyasyon dozajı = Radiation dosage ; Radyometri = Radiometry ; Soliter pulmoner nodül = Solitary pulmonary nodule ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Akciğerde diğer görüntüleme yöntemleri ile tespit edilen soliter pulmoner nodülün metabolik karakterizasyonun yapılmasında 18F-FDG PET, invazif olmayan görüntüleme yöntemi olarak kullanılmaktadır. Bu amaçla yapılan PET/BT füzyon görüntülemesinde BT, lezyonların anatomik özellikleri ile ilgili bilgi vermekte, PET verilerinin atenüasyon düzeltmesinin yapılmasını ve lezyonların SUVmaks değerlerinin de hesaplanmasını sağlamaktadır.Soliter pulmoner nodül için rutin PET/BT füzyon görüntülemede verteksten uyluk ortasına kadarki vücut bölümü taranmaktadır. Bu uygulamada hastanın vücudunun tamamına yakını BT kaynaklı X ışınına maruz kalmaktadır.Bu çalışmada;Tüm vücudun BT ile taranmasının gerekliliğinin ve BT tarama alanı toraks ile sınırlandırıldığında hastanın evresinde değişiklik olup olmayacağının tesbit edilmesi,Klinik olarak anlamlı toraks-dışı rastlantısal BT lezyonları ile bu lezyonların bulunma sıklıklarının tespit edilmesi,Sınırlandırma yapıldığında hastanın alacağı BT radyasyon dozundaki düşüşün tesbit edilmesi amaçlanmıştır.Çalışmaya Gazi Üniversitesi Nükleer Tıp bölümünde SPN tanı ve metabolik karakterizasyonu amacıyla PET/BT incelemesi yapılmış hastalar dahil edilmiştir. Hastaların BT görüntüleri incelenerek toraks-dışı rastlantısal bulguları klinik önem derecesine göre sınıflandırılmıştır. Ayrıca hastalara tüm vücut PET/BT taraması yapıldığında uygulanan BT dozu ile yalnızca toraks tarandığında uygulanacak olan BT dozu hesaplanmıştır.İnceleme sonucunda toplam 154 hasta değerlendirilmiş ve şu sonuçlar elde edilmiştir;Soliter pulmoner nodül tanısı ile başvuran hastaya önce tüm vücut PET incelemesi yapıp, ardından toraks dışı tutulum yok ise sadece toraksa yönelik PET/BT incelemesi yapılabilir. Tüm vücudun BT ile taranmasının klinik olarak önemi bulunmamaktadır ve sadece toraks BT ile tarandığında hastanın aldığı radyasyon dozunun yaklaşık 3,5 kat azaldığı görülmektedir.

Abstract:
18F-FDG PET is a noninvasive imaging metod for metabolic characterisation of the solitary pulmonary nodule (SPN) detected with other imaging metods. The CT part of PET/CT data that is used for attenuation correction of PET images, also provides information about the anatomical features of lessions.During PET/CT evaluation of SPN a whole body scan, from vertex to thigh is routinely done which casues whole-body X-ray exposure.The aim of the study is;To investigate the necessity of whole body CT imaging in SPN assessment and to evaluate if a thorax-only CT imaging causes a change in staging.To identify the frequency of clinically significant extrathoracic incidental findings.To identify the decrease of the patient radiation dose from CT when the CT imaging is limited to thorax.The study included patients referred to the Nuclear Medicine Department of Gazi University for diagnosis and metabolic characterization of a SPN. The CT images were examined and the extrathoracic incidental findings were categorized according to their clinical significance. Also the CT radiation doses for the whole body scan and the thoracic only scan were calculated for each patient.A total of 154 patients were involved to the study. According to the results obtained in our study we concluded that whole body PET imaging can be applied first. Then, if there is no extrathoracic 18F-FDG accumulation, a thoracic-only PET/CT imaging can be done. A whole body CT scan bears no additional clinical significance. This approach decreases CT radiation doses by a factor of 1/3.