Cüce novaların X-ışını uydu verilerinin analizi
Analysis of X-ray satellite data of dwarf novae
Yazar: METİN ALTAN
Danışman: PROF.DR. MUHSİN ZOR
Anadolu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: Cüce novalar = Dwarf novae ; Uydu verileri = Satellite data ; Veri analizi = Data analysis ; X ışını = X ray

Özet:
ÖZET Doktora Tezi CÜCE NOVALARIN X-ISINI UYDU VERİLERİNİN ANALİZİ Metin ALTAN Anadolu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Muhsin ZOR Mart-2002, 358 sayfa Bu tez çalışmasında, Cüce Novalara ait x-ışını verileri incelenmiştir. ROSAT (ROntgen SATellite) projesi kapsamında elde edilen ve HEASARC arşivinde derlenen x-ışnı uydu verilerinden, değişik özellikteki cüce nova verileri indirgenmiş ve analizleri yapılmıştır. İndirgeme ve analiz aşamasında ESO-MIDAS (European Southern Observatory-Munich Image Data Analysis System) ve EXSAS (Extended X-ray Scientific Analysis System) programlan kullanılmıştır. Çalışma kapsamında, daha önce literatürde bir arada incelenmeyen 4 adet ZC, 2 adet UG ve 14 adet SU alt gruplarından toplam 20 adet cüce nova x-ışını ROSAT gözlemi değerlendirilmiştir. Değerlendirme sürecinde (POWL) Güç Kanunu, (BBDY) Kara Cisim (enerji akısına indirgenmiş Planck spektrumu), (RSMF) Isısal Plazma Emisyonu (tam set Raymond-Smith), (BBEF) Kara Cisim (Planck spektrumu), (TBEF) Isısal Bremsstrahlung Modelleri kullanılmıştır. Sonuçta enerji, foton ve atmosfer üstü akı, sayım oranı, foton indeksi, hidrojen kolon yoğunluğu, sıcaklık, enerjideki akı genliği, sertlik oranı, emisyon ölçümü gibi, cüce novaların fiziksel özelliklerinin karakteristiğini yansıtan değerler elde edilmiştir. TBEF ve emisyon ölçümünde kullanılan RSMF, cüce novalar için en uygun modeller olduğu ortaya çıkarılmıştır. Sertlik oranlarının belirlenmesi ile, incelenen kaynakların yumuşak ve sert x-ışını sınıflandırması yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Cüce nova, X-ışını veri analizi, MIDAS, EXSAS

Abstract:
ABSTRACT PhD. Thesis ANALYSIS OF X-RAY SATELLITE DATA OF DWARF NOVAE Metin ALTAN Anadolu University Graduate School of Natural and Applied Sciences Physics Program Supervisor: Prof. Dr. Muhsin ZOR March-2002, 358 pages In this thesis, the x-ray data of dwarf novae was investigated. Dwarf novae data which have different properties (from x-ray satellite data) obtained during ROSAT (ROntgen SATellite) project were reduced from HESARC archive and analysed by using ESO-MIDAS (European Southern Observatory-Munich Image Data Analysis System) and EXSAS (Extended X-ray Scientific Analysis System ) programs. In the contents of this work, X-ray ROSAT observations of total 20 dwarf novae which contain the groups of 4 objects from ZC, 2 objects from UG, and 14 objects from SU have been assested that in the literature they have not been considered together. During this investigation, five models which are (POWL) Power Law, (BBDY) Black Body (Planck spectrum which is reduced to energy flux), (BBEF) Black Body (Planck spectrum), (RSMF) Thermal Plasma Emission (full code Raymond-Smith), (TBEF) Thermal Bremsstrahlung models have been tested. As a result, the physical characteristics of those dwarf novae such as photon energy, photon flux above atmosphere, count rate, photon index, hydrogen column density, temperature, flux amplitude, hardness ratio, emission measure have been obtained. RSMF which is used for emission measurement and TBEF have been found to be the most suitable models for dwarf novae. Soft and hard X-rays of research sources were classified with the determination of the hardness ratio. Keywords: Dwarf nova, X-ray data analysis, MIDAS, EXSAS