Nonsteroidal antiinflamatuar ilaca prenatal maruz kalmanın periferik sinir gelişimi üzerindeki olumsuz etkilerine karşı melatoninin nöroprotektif etkinliğinin değerlendirilmesi
An evaluation of neuroprotective effects of melatonin against adverse effects of prenatal exposure to a non-steroidal anti ınflammatory drug during the peripheral nerve development
Yazar: İLKNUR KESKİN
Danışman: PROF. DR. S. SERPİL KALKAN ; PROF. DR. SÜLEYMAN KAPLAN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: Antiinflamatuar ajanlar-nonsteroid = Anti inflammatory agents-nonsteroidal ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Diklofenak = Diclofenac ; Melatonin = Melatonin ; Periferik sinir sistemi hastalıkları = Peripheral nervous system diseases ; Periferik sinirler = Peripheral nerves ; Prenatal teşhis = Prenatal diagnosis ; Sinir lifleri-miyelinli = Nerve fibers-miyelinated

Özet:
Bu çalışmada, gebelik döneminde kullanılan diklofenak sodyum'un (DS) fetal periferik sinir sistemi gelişimindeki olumsuz etkilerini engellemek ya da azaltmak amacı ile kullanılan melatoninin nöroprotektif etkisinin araştırılması hedeflenmiştir.84 gebe dişi sıçan 12 rattan oluşan 7 gruba rastgele dağıtılarak sırası ile kontrol grubu, 1mg/kg/gün DS (Voltaren 75 mg/3 ml,) uygulanan grup, DS ve düşük doz (10 mg/kg ) melatonin grubu, DS ve yüksek doz (50 mg/kg) melatonin grubu, sadece düşük doz (10 mg/kg ) melatonin grubu, sadece yüksek doz (50 mg/kg) melatonin grubu ve sadece serum fizyolojik uygulanan grup oluşturuldu. 21-28 günlük gebelik sürecinin ardından sadece erkek yenidoğan sıçanlar takip edildi. Her gruptan 4 haftalık büyüklüğe erişmiş 6 sıçan (toplam 42 sıçan) ve daha sonra 20 haftalık olmuş her gruptan 6 sıçan (toplam 42 sıçan) sakrifiye edildi. Sakrifiye edilen sıçanların siyatik sinirlerinden alınan segmentler ışık mikroskopi ve stereolojik analiz için hazırlandı. Sistemik rastgele örnekleme ile grupların ortalama akson sayıları, miyelinli aksonların alanları ve miyelin kalınlıkları ölçüldü.Hem dört haftalık hem de yirmi haftalık sıçanlarda DS uygulanması akson sayılarını, miyelinli aksonların alanlarını ve miyelin kalınlığını kontrol gruplarına kıyasla istatiksel olarak anlamlı derecede azalttı (p<0,05). Dört haftalık sıçanlarda DS ile birlikte melatonin uygulandığında her iki dozda da akson sayısı sadece DS uygulanan sıçanlara göre anlamlı olacak şekilde arttı (p<0,05). Dördüncü haftada DS ile yüksek dozda melatonin uygulanan grupta ölçülen miyelinli akson alanı sadece DS uygulanan sıçanlara göre anlamlı derecede fazla idi (p<0,05). Düşük doz melatonin ile bu şekilde bir artış sağlanmadı (p>0,05). Her iki dozda melatonin uygulanması DS'un azalttığı miyelin kalınlığını anlamlı derecede artıramadı (p>0,05). Yirminci hafta ratlarında DS ile melatonin uygulamasının elde ettiği düzelme miktarları sadece DS uygulamasına göre yeteri kadar anlamlı olmadı (p>0,05).Mevcut çalışma DS maruziyetinin sıçanlarda akson sayısını ve akson alanını azalttığını ve etkilerin melatonin profilaksisi ile engellendiğini stereolojik analiz ile göstermektedir. Buna neden olan mekanizma kanımızca DS'un embriyonik NSC'ler üzerinde neden olduğu apopitozisin ve engellediği nöronal diferansasyonun, melatonin tarafından geri kazandırılması ya da baştan engellenmesidir. Bu sürecin işleyiş biçiminin moleküler yollarını ortaya çıkarmak başka bir çalışmanın hedefi olacaktır.Anahtar Kelimeler: sinir lifi; melatonin; diklofenak; yenidoğan

Abstract:
An Evaluation of Neuroprotective Effects of Melatonin Against Adverse Effects of Prenatal Exposure to a Non-Steroidal Anti Inflammatory Drug During the Peripheral Nerve DevelopmentIn the present study, neuroprotective effect of melatonin was investigated to prevent or decrease the impairment of fetal peripheral nerve system due to maternal consumption of diclofenac sodium (DS) during pregnancyEighty four pregnant rats were randomly divided to 7 groups, each containing 12 rats. Groups were assigned as control group, DS 1mg/kg/day (Voltaren 75 mg/3 ml) administered group, DS with low dose (10 mg/kg ) melatonin administered group, DS with high dose (50 mg/kg ) melatonin administered group, only low dose melatonin administered group, only high dose melatonin administered group and saline administered group. After pregnancy period of 21 to 28 days only male new born rats were included to the study. Six rats that reached to 4 weeks of age from each group and later six other rats from each group that reached to 20 weeks of age were sacrificed. Sciatic nerves of these rats were harvested for further light microscopy and stereological analysis. With systemic random sampling approach mean axon numbers, myelined axon diameter, and myelin thicknesses were measured.Both four weeks old and twenty weeks old rats that prenatal DS exposure had significantly low axon number, myelin axon diameter and myelin thickness compared to control groups (p< 0,05). When melatonin was administered in low or high doses with DS the number of axons had significantly increased compared only DS administered rats (p< 0,05). Four weeks old rat that had DS administration with high dose melatonin had significant increase in myelined axon diameter compared to only DS administered group (p< 0,05). Low dose melatonin administration did not have similar effect (p> 0,05). Melatonin administration either with low or high doses did not increased the effect of DS on myelin thickness (p> 0,05). In 20 weeks old rats did not had significant improvement with melatonin administration compared to only DS administered group (p> 0,05).Current study proves with stereological analysis that the prenatal exposure to DS decreases axon number and axon diameter and these effects can be reversed with melatonin prophylaxis in rats. The mechanisms for such effect are believed to be by the apoptotic effect and inhibition of differentiation of DS on embryonic NSC?s is either prevented from the beginning or reversed afterwards. The molecular pathway of such process is going to be the aim of the upcoming studies.Key Words: nerve fiber; melatonin; diclofenak; new born