İmpingement Sendromu olan hastalarda omuz kuşağı kasları ve skapular kasların kassal ve fonksiyonel değerlendirilmesi
The muscular and functional evaluation of shoulder and scapular muscles in patients with Impingement Syndrome
Yazar: İPEK İKİZ
Danışman: PROF. DR. FİLİZ CAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Elektromiyografi = Electromyography ; Omuz sıkışma sendromu = Shoulder impingement syndrome ; Omuz sıkışma sendromu = Shoulder impingement syndrome

Özet:
Bu çalışma, omuz impingement sendromunda omuz kuşağı ve skapular kasların kassal ve fonksiyonel açıdan ne derecede etkilendiğini incelenmek amacıyla 20 hasta ve 18 sağlıklı birey üzerinde gerçekleştirilmiştir. Deney grubundaki olguların 13'ü kadın 7'si erkek olup, yaş ortalamaları 44.05 ? 8.95 yıldır. Kontrol grubundaki olguların 13'ü kadın 5'i erkek olup yaş ortalamaları 41.06 ? 15.01yıldır. Çalışmaya Neer'e göre Evre I ve Evre II impingement sendromu olan ve impingement test sonuçlarından bir veya daha fazlası pozitif olan olgular dahil edilmiştir. Tüm olguların ayrıntılı hikâyeleri ve fiziksel özellikleri not edildikten sonra ağrı, kas kuvveti (Cyriax testi, dinamometrik ölçüm, EMG), kas kısalıkları ve fonksiyonel durum (SST, ASES, Constant&Murley) açısından değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, hem grup içi, hem de kontrol grubu ile karşılaştırılmıştır. Deney grubunda Cyriax'a göre ve dinamometre ile yapılan kas testlerinde, sonuçlar hem grup içi, hem de kontrol grubu ile karşılaştırıldığında daha düşük çıkmıştır (p<0.05). EMG ölçüm sonuçlarında, deltoid kasının ön parçası izometrik fleksiyondaki maksimum kuvvet ve güç değerleri, izotonik fleksiyondaki ve parmak merdiveni sırasındaki güç değerleri deney grubunda kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0.05). Deney grubunda deltoid kasının orta parçasının izotonik abduksiyon sırasındaki gücünün, arka parçasının ise omuz tekerleği sırasındaki maksimum kuvvetinin ve gücünün anlamlı derecede azaldığı görülmüştür (p<0.05). Deney grubunda trapez kasının orta parçasının izometrik adduksiyon sırasındaki güç değeri ile, omuz tekerleği sırasındaki maksimum kuvveti ve gücü (p<0.05), aynı şekilde trapezin alt parçasının izometrik ekstansiyon sırasındaki güç değeri kontrol grubuna göre anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0.05). İmpingement sendromu olan grupta pektoralis major kasının izotonik adduksiyon sırasındaki maksimum kuvveti ve gücü anlamlı derecede düşük bulunurken (p<0.005), serratus anterior kasında tüm egzersizler sırasında anlamlı hiçbir değişikliğe rastlanmamıştır (p>0.05). Omuz fonksiyonları (SST) ile kas kuvveti arasındaki ilişkiye bakıldığında ise sadece pektoralis major ve serratus anterior kaslarının dinamometrik kas kuvveti için anlamlı korelasyon olduğu görülmüştür (p<0.05). Bu sonuçlara göre impingement sendromunda omuz kuşağı ve skapular kasların kuvveti ve omuz fonksiyonları sağlam tarafa ve kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde azalmıştır. Egzersizler sırasında EMG aktivite düzeyleri yönünden en çok deltoid, daha sonra trapez kası etkilenmiştir. En çok yüklenmeye yol açan egzersizlerin parmak merdiveni ve omuz tekerleği egzersizleri olduğu, en az yüklenmeye izometrik ve 90°'ye kadar olan elevasyonda yapılan izotonik egzersizlerin neden olduğu ortaya çıkmıştır. Serratus anterior ve pektoralis major gibi stabilizasyondan sorumlu kasların da omuz fonksiyonları ile yakın ilişkili olduğu bulunmuştur. Bu sonuçlar, impingement sendromlu hastaların değerlendirilmesi ve rehabilitasyon programlarının düzenlenmesinde fizyoterapistler için çok önemlidir. İnvaziv teknikle rotator cuff ve omuz stabilizasyonundan sorumlu derin kasların EMG yöntemi kullanılarak izole olarak değerlendirildiği ileri çalışmalarla sonuçlar daha iyi yorumlanabilir.Anahtar Kelimeler: İmpingement Sendromu, Elektromyografi, Omuz Fonksiyonları, Omuz Tekerleği, Parmak Merdiveni

Abstract:
This study has been carried out on the 20 subjects who are suffering from impingement syndrome and 18 healthy subjects to investigate how much influenced the shoulder and scapular muscles in impingement syndrome. The study group was consisted of 13 female and 7 male with a mean age of 44.05±8.95 years. The control group was consisted of 13 female and 5 male with an average age of 41.06±15.01 years. The subjects who have Grade I and Grade II according to Neer?s classification and have one or more positive impingement sign were included in the study. All the subjects have been evaluated for pain, muscle strength (Cyriax test, Dynamometric evaluation, EMG) muscle tightness and functional level after recorded their history and physical characteristics. All the results taken from the measurements have been analyzed within the study group and with control group. The results of the muscle test measured by Cyriax?s test and by dynamometer involved side in the study group were lower than the involved side and than the control group (p<0.05). Maximum work and power in isometric flexion exercises and power in isotonic flexion and shoulder ladder exercises for anterior portion of the deltoid muscle measured by superficial EMG in the study group were found significantly lower than the control group. It has been seen that maximum power of middle part of the deltoid during isotonic abduction exercises and maximum work and power of posterior part of the deltoid during shoulder wheel exercises in the study group were significantly decreased (p<0.05). Power values during isometric adduction and maximum power and work values during shoulder wheel in middle portion of the trapezius were decreased in the study group in relation to the control group as well as power values during isometric extension in lower portion of the trapezius (p<0.05). Maximum work and power of the pectoralis major during isotonic adduction in the patients with impingement syndrome were found significantly decreased, while there was no any significant difference in serratus anterior muscle during all exercises. Regarding the correlation between the muscle strength and the shoulder functions, it has been shown that there was only positive significant relationship on it for dynamometric muscle strength of pectoralis major and serratus anterior (p<0.05). The strength of shoulder and scapular muscles and shoulder functions in impingement syndrome has decreased significantly in the study group compared with the control group. The most influenced muscle was deltoid followed by trapezius in terms of EMG activity level. It has revealed that the most aggressive exercises are the shoulder wheel and shoulder ladder exercises and the least ones are the isometric and isotonic exercises performed not beyond than 90° of elevation. The responsible muscles fort he shoulder stabilization like serratus anterior and pectoralis major have been found closely correlated with shoulder functions. Those results are very important for the physical therapists for planning the rehabilitation program and assessment of the patients with impingement syndrome. The results could be clarified by further studies performed by isolated assessment of rotator cuff and deep muscles responsible for shoulder stabilization using EMG with invasive technique.Key Words: Impingement Syndrome, Electromyography, Shoulder Functions, Shoulder Wheel, Shoulder Ladder