Kronik tik bozukluğu ve tourette sendromu olan çocuk ve ergen hastalarda serum S100B, NSE ve PAR-4 protein düzeylerinin ve oksidatif metabolizmanın incelenmesi
Evaluation of S100B, NSE and PAR-4 protein serum levels and oxidative metabolism in child and adolescent patients with chronic tic disorder and tourette syndrome
Yazar: FİLİZ UÇAR
Danışman: DOÇ. DR. MURAT YÜCE
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Nöron spesifik enolaz = Neuron specific enolase ; Oksidanlar = Oxidants ; Protein S = Protein S ; Serbest radikaller = Free radicals ; Tikler = Tics ; Tourette sendromu = Tourette syndrome ; Çocuk = Child

Özet:
Amaç: Sunulan bu çalışmada kronik tik bozukluğu ve Tourette sendromu ile oksidatif metabolizma arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçladık. Ayrıca nöron ve glial hücre hasarlarının potansiyel belirteçleri olan S100B, NSE ve PAR-4 proteinlerinin oksidatif metabolizma ile birlikte değerlendirilmesiyle oksidatif stresin Tourette sendromu ve kronik tik bozukluğu ile ilişkisindeki rolünün aracılarının tespit edilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Çalışmaya DSM-IV'e göre TS veya KTB tanısı almış, bilinen herhangi bir kronik hastalığı olmayan 6-18 yaş aralığında 40 çocuk ve ergen ile yaş ve cinsiyet açısından eşleştirilmiş bilinen herhangi bir kronik ve psikiyatrik hastalığı olmayan 40 sağlıklı çocuk ve ergen alınmıştır. Katılımcılar Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli (ÇDŞG-ŞY-T) ve Yale Genel Tik Ağırlığını Derecelendirme Ölçeği (YGTADÖ) ile değerlendirilmiştir. ELISA yöntemi kullanılarak serum TOS, TAS, S100B, NSE, PAR-4 seviyeleri ölçülmüştür ve TOS/TAS oranıyla oksidatif stress indeksi (OSİ) hesaplanmıştır. 
Bulgular: TS/KTB hastalarının ve sağlıklı kontrollerin yaş ortalaması 10,95±2.96'dır. TS/KTB hastalarında serum TOS, OSİ, PAR-4 değerleri kontrol grubundan anlamlı derecede daha yüksek bulunurken, TAS değerleri anlamlı derecede daha düşük bulunmuştur. Bununla birlikte NSE ve S100B değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. 
Sonuç: TS/KTB hastalarında oksidatif kapasitede artma ve antioksidan kapasitede azalma bu bozukluğun patofizyolojisinde oksidatif stresin önemli bir rolünün olabileceğini göstermektedir. Ayrıca artmış PAR-4 ve değişmemiş S100B değerleri TS/KTB'da glial patolojiden ziyade nöronal patolojiyi desteklemektedir. Bu bulgular TS/KTB'nun patogenezi üzerindeki kısıtlı literatür bilgisine katkı sağlamaktadır ve yeni tedavi yöntemlerinin gelişmesine katkıda bulunabilir. 

Anahtar kelimeler: Kronik Tik Bozukluğu, Tourette Sendromu, S100B, NSE, PAR-4, Oksidatif Metabolizma

Abstract:
Objective: In the present study we aimed to investigate association between oxidative metabolism and chronic tic disorder/ Tourette syndrome. Additionally, by evaluating oxidative metabolism with S100B, NSE and PAR-4 proteins, as potential markers for glial and neuronal cell damage, we aimed to determine mediators of association between the oxidative stress and Tourette syndrome/ chronic tic disorder.
Methods: 40 children and adolescents aged 6-18 years without any chronic diseases diagnosed with TS or CTD according to DSM-IV criteria and 40 healthy controls without any chronic and psychiatric diseases matched for age and sex were included to the study. The participitans were assesed with Kiddie-Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for school age children-Present and Lifetime Version (K-SADS-PL) and The Yale Global Tic Severity Scale (YGTSS).  Serum levels of TOS, TAS, S100B, NSE, PAR-4 were measured using ELISA and calculated the oxidative stress index (OSI) by TOS/TAS ratio.
Results: Average age of TS/CTD patients and healthy controls was 10,95±2.96 years. Although serum TOS, OSI, PAR-4 values in the TS/CTD patients were significantly higher than those in the control group, TAS values were significantly lower. However, no statistically significant difference in NSE and S100B values were found.
Conclusion: The increase in oxidative status and decrease in antioxidative status in patients with TS/CTD demonstrate that oxidative stress may have an important role in the pathophysiology of the disease. Also our results of elevated PAR-4 and unchanged S100B levels support neuronal pathology rather than glial pathology in TS/CTD. These findings add to the limited knowledge on the pathogenesis of TS/CTD and may have contribute for the development of novel therapeutic modalities.

Keywords: Chronic Tic Disorder, Tourette Syndrome, S100B, NSE, PAR-4, Oxidative Metabolism