Serviks kanseri taraması için başvuran bireylerin serviks kanseri bilgi ve risk düzeylerinin tarama sonuçları ve beslenme içeriği ile birlikte incelenmesi
Examination of cervical cancer knowledge and risk levels of individuals applying for cervical cancer screening together with screening results and nutritional content
Yazar: AYŞE BALCIOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN NEJAT KÜÇÜKDAĞ
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, serviks kanseri taraması için başvuran bireylerin, serviks kanseri açısından bilgi ve risk düzeylerini belirlemek, beslenme alışkanlıklarını sorgulamak, tarama sonuçlarını değerlendirmek ve elde ettiğimiz bu veriler arasındaki ilişkileri incelemektir.
Gereç-Yöntem: Araştırma, Düzce ili KETEM polikliniğinde gerçekleştirilen kesitsel tipte bir çalışmadır. Çalışmaya 01.12.2023-31.03.2024 tarihleri arasında serviks kanseri taraması için başvuran 268 birey dahil edilmiştir. Bireylerin sosyodemografik verileri, serviks kanseri bilgi ve risk düzeyleri, beslenme alışkanlıkları ve tarama sonuçları toplanmıştır. Veriler, anket formları ve tıbbi kayıtlar üzerinden elde edilmiştir. Toplanan veriler SPSS 23(Statistical Package for the Social Sciences, version 23) istatistik programı ile analiz edilmiştir. İstatistiksel anlamlılık "p" ile gösterilmiş ve p<0,05 değeri anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmamıza toplam 268 birey katılmıştır. Çalışmamıza katılan bireylerin risk düzeyleri en yüksek %51,5 oranıyla "ortalamanın çok altında" olarak bulunmuştur. Katılımcıların bilgi düzeyleri 5,9±2,1(puan aralığı 0-10) olarak ortalamanın üstünde bulunmuştur. HPV ve HPV aşısı ile ilgili sorular en az bilinen sorular olmuştur. Katılımcıların eğitim düzeyi arttıkça bilgi düzeyi anlamlı düzeyde artmıştır(p<0,05). Çalışmamızda bilgi düzeyi ile risk düzeyi arasında ve bilgi düzeyi ile tarama sonuçları arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır(p>0,05). Katılımcıların çoğunluğu sağlıklı beslenme alışkanlıklarına sahiptir, tahıl, taze meyve-sebze ve süt ürünleri sık tüketilmektedir. Çalışmamızda bilgi düzeyleri ile beslenme içerikleri arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır (p>0,05). Fakat risk düzeyi ile beslenme içerikleri arasında bazı besinler açısından anlamlı fark vardır (p<0,05). Çalışmamız da katılımcıların %8,2'sinin HPV sonucu pozitif çıkmıştır. Çalışmamızda HPV pozitif olan hastalardan %4,5'i HGSIL (n=1), %4,5'i LSIL (n=1), %4,5'i Skuamöz Hücreli Karsinom(n=1) olarak saptanmıştır. Katılımcılardan CYBH öyküsü olanların ve ilk cinsel ilişki yaşı 16 yaşından küçük olanların HPV pozitiflik oranı anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur (p<0,05).

Sonuç: Çalışmamız, serviks kanseri taramalarına katılımın artırılması gerektiğini ve bu kapsamda toplumu bilinçlendirme çalışmalarının çok önemli olduğunu vurgulamaktadır. Toplumda serviks kanserinin erken teşhis ve önleme stratejilerinin etkinliğini artırmak için serviks kanseri taramaları hakkında halk daha fazla bilinçlendirilmeli, taramalara katılım teşvik edilmeli bu kapsamda eğitim programları ve farkındalık kampanyaları düzenlenmelidir. Özellikle risk faktörleri, cinsel sağlık, HPV ve HPV aşısı gibi konularda bilgilendirmeler artırılmalıdır.

Anahtar Kelimeler: Serviks kanseri, HPV, Tarama, Bilgi Düzeyi, Risk Faktörleri, Beslenme, KETEM

Abstract:
Aim: The aim of this study was to determine the knowledge and risk levels of individuals who applied for cervical cancer screening, to question their dietary habits, to evaluate their screening results and to examine the relationships between these data. 
Materials and Method: The study is a cross-sectional study conducted in KETEM polyclinic in Düzce province. The study included 268 individuals who applied for cervical cancer screening between 01.12.2023-31.03.2024 Sociodemographic data, cervical cancer knowledge and risk levels, dietary habits and screening results were collected. Data were obtained through questionnaire forms and medical records. The collected data were analysed with SPSS 23 (Statistical Package for the Social Sciences, version 23) statistical software. Statistical significance was indicated by "p" and p<0.05 was considered significant.
Results: A total of 268 individuals participated in our study. The highest risk level of the individuals participating in our study was found to be "much below average" with a rate of 51.5%. The knowledge level of the participants was 5.9±2.1 (score range 0-10), which was above average. Questions about HPV and HPV vaccine were the least known questions. As the education level of the participants increased, the level of knowledge increased significantly (p<0.05). In our study, no significant relationship was found between the level of knowledge and risk level and between the level of knowledge and screening results (p>0.05). The majority of the participants had healthy eating habits and consumed cereals, fresh fruits and vegetables and dairy products frequently. In our study, no significant relationship was found between the level of knowledge and nutritional content (p>0.05). However, there is a significant difference between risk level and nutritional content in terms of some foods (p<0.05). In our study, 8.2% of the participants had a positive HPV result. In our study, 4,5% of HPV positive patients were found to have HGSIL (n=1), 4,5% LSIL (n=1), 4,5% Squamous Cell Carcinoma (n=1). HPV positivity rate was found to be significantly higher in participants with a history of STD and those whose age at first sexual intercourse was younger than 16 years (p<0.05).
Conclusion: Our study emphasises that participation in cervical cancer screening should be increased and public awareness raising activities are very important in this context. In order to increase the effectiveness of early diagnosis and prevention strategies of cervical cancer in the community, the public should be more aware of cervical cancer screenings, participation in screenings should be encouraged, and educational programmes and awareness campaigns should be organised in this context. Especially information on risk factors, sexual health, HPV and HPV vaccine should be increased. 
Keywords: Cervical Cancer, HPV, Screening, Knowledge Level, Risk Factors, Nutrition, KETEM