Çalışma ortamı özellikleri ile hemşirelerin iş performansı ve hastaların bakım memnuniyeti arasındaki ilişki
The relationship between work environment characteristics and nurses' job performance and patients' care satisfaction
Yazar: FİLİZ ÖZBEY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL SÖNMEZ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı /  Hemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Hasta bakımı = Patient care ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; İş ortamı = Work environment ; İş performansı = Job performance

Özet:
Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tasarımda olan bu çalışma, çalışma ortamı özellikleri ile hemşirelerin iş performansı ve hastaların bakım memnuniyeti arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirildi. Çalışma evrenini, İstanbul ili, Avrupa yakasında sağlık hizmeti veren üç eğitim ve araştırma hastanesinin dahili ve cerrahi servislerinde çalışan hemşireler (N=632) ve veri toplama döneminde yatarak tedavi gören hastalar oluşturdu. Orantılı kota örnekleme yöntemi ile çalışmanın örneklemini 367 hemşire (n=367) ve 538 hasta (n=538) oluşturdu. Hemşirelerin verileri, Hemşire Tanıtıcı Bilgi Formu, Hemşirelik İş İndeksi-Hemşire Çalışma Ortamını Değerlendirme Ölçeği, Görev Performansı Ölçeği; hastaların verileri, Hasta Tanıtıcı Bilgi Formu ve Newcastle Hemşirelik Bakım Memnuniyet Ölçeği ile toplandı. Çalışmanın verileri, tanımlayıcı testler, gruplar arası karşılaştırma testleri ve korelasyon analizi kullanılarak analiz edildi.

Çalışma sonucunda, hemşirelerin çalışma ortamı değerlendirmesi ortalamanın biraz üzerinde, hemşirelerin iş performansının yüksek olduğu belirlendi. Hastaların hemşirelik bakım memnuniyetinin yüksek olduğu saptandı. Hemşirelerin çalışma ortamı değerlendirme puanlarının hemşirelerin cinsiyeti, öğrenim düzeyi, çalışılan birim, görev, kurumda çalışma süresi, çalışma şekli, meslekte toplam çalışma süresi, haftalık ortalama çalışma süresi, yatak başına düşen hemşire oranı ve bir vardiyada bakılan ortalama hasta sayısına göre anlamlı olarak farklılaştığı saptandı. Hastaların hemşirelik bakım memnuniyeti puanlarının hastaların yatış yaptıkları kurum, cinsiyet, yaş ve öğrenim düzeyine göre anlamlı farklılaştığı saptandı. Hemşirelerin haftalık ortalama çalışma süresi ≤45 saat olduğu, yatak başına düşen hemşire oranı ≤2 ve bir vardiyada bakılan ortalama hasta sayısının ≤18 olduğu birimlerde hastaların hemşirelik bakım memnuniyetinin anlamlı olarak daha yüksek olduğu bulundu. Hemşirelerin çalışma ortamı değerlendirmesi, iş performansı ve hasta bakım memnuniyeti puanları arasında anlamlı ilişki olmadığı saptandı.

Araştırma sonuçlarına göre, değişkenler arasında anlamlı korelasyon saptanmasa da, hemşirelik çalışma ortamı özelliklerinin iş performansı ve hasta memnuniyeti için önemine dikkat çekmektedir. Bu çalışma bulgularının, hemşirelerin iş performansı ve hastaların hemşirelik bakım memnuniyetinin artırılmasına yönelik literatüre ve yapılacak düzenlemelere katkı sağlayacağı öngörülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Hemşire, hemşirelik çalışma ortamı, iş performansı, hasta, hemşirelik bakım memnuniyeti

Abstract:
This descriptive and correlational study was conducted to determine the relationship between work environment characteristics and nurses' job performance and patient nursing care satisfaction. The study population consisted of nurses (N=632) working in the internal and surgical services of three training and research hospitals in Istanbul and inpatients receiving health care at the same hospitals during the data collection period. The sample of the study consisted of 367 nurses (n=367) and 538 patients (n= 538). The data of nurses were collected using the Nurse Information Form, the Practice Environment Scale of the Nursing Work Index, the Task Performance Scale; the data of patients were collected with the Patient Information Form and the Newcastle Satisfaction with Nursing Care Scale. The data of the study were analyzed using descriptive tests, intergroup comparisons and correlation analysis.

As a result of the study, we found that nurses' work environment evaluation was slightly above average while nurses' job performance is found to be high. The nursing care satisfaction of the patients was also found to be high. It was found that the nurses' working environment evaluation scores differed significantly according to the gender, education level, unit, position, working time in the institution, working style, total working time in the profession, the average weekly working hours, the rate of nurses per bed and the average number of patients per shift. The nursing care satisfaction scores of the patients differed significantly according to the institution, gender, age and education level of the patients. It was found that the nursing care satisfaction of the patients was significantly higher if average weekly working time of the nurses is ≤45 hours, the nurse rate per bed is ≤2 and the average number of patients per shift is ≤18, and. There is no significant relationship between nurses' work environment assessment, job performance and patient care satisfaction scores.

According to the results, although there is no significant correlation is found between the variables, this study emphasizes the importance of nursing work environment characteristics for job performance and patient satisfaction. We argue that the findings of this study will contribute to the literature and regulations that aim to increase the work performance of nurses and patients' satisfaction of nursing care.

Keywords: Nurse, nursing work environment, job performance, patient, nursing care satisfaction