Dokuzuncu sınıf öğrencilerinin bazı değişkenlere göre psikolojik belirtileri ve empatik eğilim düzeyleri
Psychological symptoms and emphatic inclination level of nineth grade students according to some variants
Yazar: HAYRİYE BELGİN SATILMIŞ
Danışman: PROF. DR. OYA GÜLENDAM ERSEVER
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bedenselleştirme = Somatization ; Cinsiyet farkları = Gender differences ; Depresyon = Depression ; Empatik eğilim = Empathic inclination ; Ergenler = Adolescents ; Kaygı = Anxiety ; Lise öğrencileri = High schools students ; Okul türü = Type of a school ; Psikolojik belirtiler = Psychological symtoms ; Saldırganlık = Aggressiveness

Özet:
Bu araştırmada, dokuzuncu sınıf öğrencilerinin bazı değişkenlere göre (cinsiyet, okul türü ve saldırganlık durumları) psikolojik belirtileri (anksiyete, depresyon, olumsuz benlik, somatizasyon ve hostilite) ve empatik eğilim düzeylerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç kapsamında, 2010-2011 eğitim-öğretim döneminde Kütahya'da Fen, Anadolu ve Meslek Liselerinin dokuzuncu sınıfına devam eden, kız ve erkek toplam 521 öğrenci, araştırma örneklemini oluşturmuştur.Verilerin toplanmasında, öğrencilerin saldırgan olup olmadıklarını belirlemek için Tuzgöl (1998) tarafından geliştirilen Saldırganlık Ölçeği (SÖ); psikolojik belirti düzeylerini tespit etmek için Derogatis (1992) tarafından geliştirilen, Şahin ve Durak tarafından Türkçeye uyarlaması yapılan Kısa Semptom Envanteri (KSE); empatik eğilim düzeylerini ölçmek için de Kaya ve Siyez tarafından geliştirilen Ka-Si Empatik Eğilim Ölçeği- Ergen Fromu kullanılmıştır.KA-Sİ Empatik Eğilim Ölçeği için tüm varsayımlar karşılandığından, çok değişkenli varyans analizi (MANOVA), Kısa Semptom Envanteri (KSE) için varyansların homojenliği varsayımı karşılanmadığından dolayı, değişkenler arasındaki etkileşimi de görebilmek açısından, çok yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmasına karar verilmiştir. ANOVA ve MANOVA sonuçları manidar çıktığında hangi gruplar arasında önemli fark bulunduğunu belirlemek için Tukey veya Dunet 3, ikili karşılaştırma testlerinden yararlanılmış, ANOVA işlemi sürecinde grupların varyanslarının eşit olup olmadığı Levene testi ile belirlenmiştir.Bu doğrultuda yapılan analizler sonucunda, dokuzuncu sınıf öğrencilerinin psikolojik belirti, anksiyete, depresyon, olumsuz benlik, somatizasyon ve hostilite düzeyleri, cinsiyet ve saldırganlık durumlarına göre anlamlı olarak farklılaştığı, okul türüne göre farklılık göstermediği bulunmuştur. Ayrıca, öğrencilerin bilişsel empatik eğilim, duyuşsal empatik eğilim ve toplam empatik eğilim düzeyleri cinsiyete göre anlamlı farklılık gösterirken, okul türüne göre sadece bilişsel empatik eğilim düzeyleri anlamlı farklılık göstermektedir. Buna karşın saldırganlık durumuna göre bilişsel empatik eğilim, duyuşsal empatik eğilim ve toplam empatik eğilim düzeyleri anlamlı farklılık göstermemektedir. Elde edilen tüm bulgular literatür ışığında tartışılmıştır.Anahtar Sözcükler: Psikolojik Belirtiler, Empatik Eğilim, Saldırganlık, Anksiyete, Depresyon, Olumsuz Kendilik, Somatizasyon, Hostilite.

Abstract:
In this research, it is aimed to investigate students? psychological symptoms and emphatic inclination level according to some variants (gender, type of school and aggression status). Within the content of this aim, in the period of 2011-2012 educational and training year total 521 male and female students continuing to study at the nineth grade of Science, Anatolian and Vocational High School form the research sample.While collecting data, Aggression Scale (SÖ) which is developed by Tuzgöl (1998) to determine whether students are aggressive or not in order to determine their Psychological symptoms level, The Brief Symptom Inventory which is adapted to Turkish by Şahin and Durak (KSE), Emphatic Tendency Scale- Adolescent Form (Ka-si) which is developed by Kaya and Siyez in order to evaluate their emphatic inclination level have been used.It is decided to be applied multivariate analysis of variance (MANOVA ) for covering whole hypothesis for KA-Sİ Emphatic Inclination Scale, Versatile Variance Analysis (ANOVA) to be observe the interaction between the variables because the assumption of homogeneity of variences are not met for The Brief Symptom Inventory(KSE). When the results of ANOVA and MANOVA are meaningful, Tukey or Dunet 3 double comparison tests have been used in order to determine the significant differences between in which group and during the process of ANOVA, it has been determined whether the variances of groups are equal or not with the test of Levene.As a result of analysis made in this direction while the nineth grade students? psychological symptoms, anxiety, depression, negative personality, somatization, and level of hostility differentiate significantly according to gender and aggression status, it is not observed that they have a difference according to the type of school. Besides while students? level of emphatic cognitive, emphatic affective and total emphatic inclination differentiate according to gender, only level of emphatic affective differentiate significantly according to type of school. Whereas students? level of emphatic cognitive, emphatic affective and total emphatic inclination aren?t differentiated significantly according to aggression status.