Çocuklarda astım atak ile hastaneye yatış süresini etkileyen faktörler
The factors affecting duration of hospitalisation due to the asthma attack in children
Yazar: ESRA ESEN
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE TOYRAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Çocuk Sağlığı ve Has. Hematoloji Onkoloji Eğt. Arş. Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Astım = Asthma ; Hastanede yatış süresi = Length of stay ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Çocuklar = Children

Özet:
ÖZET
AMAÇ: Astım atağı çocuklarda hastane başvurularının ve hastaneye yatışın önemli bir nedenidir. Astım risk faktörleri ve astım atakla hastane yatış risk faktörlerini araştıran önemli sayıda çalışma bulunmakta iken, astım nedeniyle hastaneye yatışlarda yatış süresini etkileyen risk faktörlerinin incelenmiş olduğu çalışma sayısı sınırlıdır. Bu çalışmada astım atak nedeniyle hastaneye yatış süresini etkileyen risk faktörlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
METOD: Çalışma prospektif ve gerçek yaşam çalışması olup, çalışma ile T.C. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ankara Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hematoloji Onkoloji Eğitim Araştırma Hastanesi'nde Mayıs 2017-Ekim 2018 tarihleri arasında astım atakla hastanede yatan 2-16 yaş arası pediatrik hastalar değerlendirildi. Hastaların sosyo-demografik özellikleri, ev koşulları ve tedavi-takip uyumları sorgulandı. Başvurudaki atak şiddeti, mevsimsel başvuru durumu, laboratuar verileri ve vital bulguları kaydedildi. Hastaların yatışta aldığı tedaviler ve genel durumları yatış süreleri boyunca izlendi. 
BULGULAR: Çalışmada incelenen 87 hastanın %54'ü erkekti. Hastaların yaş ortancaları 6 (2-16) yıl saptandı. Hastalardan %16,1'inde prematüre doğum öyküsü mevcuttu. Yaş grupları incelendiğinde %5,4'ü adölesan, %49,4'ü okul çağındaki çocuklardı. Yatış süresi ortancası 6 (1-15) gün, yatış süresi ortalaması 5,6 (±2,93) gün olarak saptandı. Kısa yatış süresinde (≤5 gün) hastaların yaş ortalaması 88,75 (±39,27) ay, uzun yatış süresinde (>5 gün) ise 69,49 (±41,41) ay saptanmıştır (p=0,011). Prematürite öyküsü olanların %78,6'sı (p=0,044), ev koşullarında rutubet varlığında %83,3'ü (p=0,028) uzun yatış süresine sahipti. Astım koruyucu tedavi almayan hastaların ortalama yatış süresi daha uzun (p=0,009) (6,2 gün, tedavi alanlarda 5,4 gün) saptandı. Kullanılan inhaler dozunun düşük olmasının, uzun yatış süresi ile ilişkili olduğu saptandı (p=0,027). Ağır şiddette atakla başvuranların %64,4'ünün (p=0,001), eşlik eden enfeksiyonu olanların %64,6'sının (p=0,001), pnömonisi olanların %75,5'inin (p<0,001) 5 günden uzun yattığı saptandı. Uzun yatış süresi olanlarda başvurudaki nabız ortalamasının (p=0,001) ve C-reaktif protein (CRP) değerinin daha yüksek (p=0,028),  eozinofili yüzdesinin daha düşük (p=0,005)  olduğu görülmüştür. 
SONUÇ: Prematürite, yaşın küçük olması, evde rutubet varlığı, eşlik eden enfeksiyon ve pnömoni varlığı, koruyucu astım tedavisi kullanmamak, ağır astım atakla başvuru, başvuruda nabız sayısı ve C-reaktif protein yüksekliği uzun yatış süresi ile ilişkili bulunmuştur. Uzun yatış süresiyle ilişkili bu faktörlerin belirlenmesi, bunlara yönelik önlem, takip ve müdahaleler astım nedeniyle hastaneye yatış sürelerinin azaltılmasını sağlayabilecektir.
Anahtar kelimeler: Astım, çocuk, yatış süresi, hastaneye yatış, risk faktörleri, sosyo-demografik özellik

Abstract:
INTRODUCTION AND AIM: Asthma attack is an important cause of hospital admissions and hospitalization in children. While there are many studies for risk factors of asthma and hospitalization due to asthma attack; there are a few studies investigating risk factors affecting duration of hospitalization for asthma. The aim of this study is to determine the risk factors affecting length of hospital stay due to asthma attack.
METHOD: The study was prospective and real-life study. Pediatric patients aged between 2-16 years, hospitalized with asthma attack between May 2017-October 2018 at University of Health Sciences, Ankara Child Health and Diseases Hematology Oncology Training and Research Hospital, were evaluated through this study. Socio-demographic characteristics of them, their home conditions and treatment-follow up compliance were questioned. Severity of the attack at admission, seasonal application status, laboratory data and vital signs were recorded. Treatment and general conditions of the patients were monitored during their hospital stay.
RESULTS: Of the 87 patients examined in the study, 54% were male. The median age of them was 6(2-16) years. There was a history of premature birth in 16.1% of. When age groups were examined, 5.4% were adolescents and 49.4% school age children. Median of duration of hospitalization was 6(1-15) days and its mean was 5.6(±2.93) days. The mean age was  88.75(±39.27) months for the patients hospitalized in short term (≤5 days) and 69.49(±41,41) in long term  (>5 gün) cases (p=0,011). 78.6% (p=0.044) of the patients with a history of prematurity, and 83.3% (p=0.028) in the presence of moisture in their homes had long hospitalization period. The mean length of hospital stay was longer (p =0.009) (6.2 days, 5.4 days for those receiving) for the patients not receiving preventive asthma treatment. Low dose of inhaler was associated with longer hospitalization period (p=0.027). It was detected that 64.4%(p=0.001) of the patients with severe attacks, 64.6%(p=0.001) of those with concomitant infection and 75.5%(p<0.001) of those with pneumonia had hospitalized longer than 5 days. Mean pulse rate (p=0.001) and C-reactive protein (CRP) values were higher (p=0.028) and percentage of eosinophilia was lower (p=0.005) in patients having long hospitalization period.
CONCLUSION: Prematurity, small age, presence of moisture at home, concomitant infection and presence of pneumonia, not using preventive asthma treatment, admission with severe asthma attack, high pulse rate and C-reactive protein at application were associated with longer hospitalization period. Determination of these factors associated with long hospital stay; and the measures, follow-up and interventions for these factors will reduce length of hospital stay for asthma.

	Keywords: Asthma, child, hospitalization period, hospitalization, risk factors, socio-demographic characteristics