Mehmet Akif Ersoy'un Safahat isimli eserindeki ahlâk anlayışıyışı ile ilgili görüşleri
Mehmet Akif Ersoy's ethic inteligence at Safahat
Yazar: FATMA SULTAN AKTAŞ YAZICI
Danışman: DOÇ.DR. YURDAGÜL MEHMEDOĞLU
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlahiyat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bir milletin gelisebilmesi, varlığını sürdürebilmesi ve her alanda söz sahibiolabilmesi için milli ve dini değerlerine sahip çıkması gerekir. Türk milletinin tarihindegeleceğine yön vermis pek çok sahsiyet olmustur. Mehmet Akif Ersoy milletimizinmilli ve dini değerlerini ön plana çıkaran önder bir kimliktir. Tüm siirlerini topladığıSafahat isimli eserinde Akif'in fikirleri hâlâ güncelliğini korumaktadır. Bu eserde,yetistirilecek nesillerin eğitiminde yol gösterecek ahlâkî ilkeler mevcuttur. Tezimizinkonusunu da bu ahlâkî ilkeler olusturmaktadır.?nsanların kendilerini ve çevrelerindekileri etkileyecek ahlâk ilkeleri FerdîAhlâk; aile hayatıyla ve ailedeki eğitimle ilgili ahlâk ilkeleri Ailevî Ahlâk ve bütün birsosyal hayatı etkileyecek olan ahlâk ilkeleri de Toplumsal Ahlâk baslıklarındaincelenmistir. Konusu Safahat'ta bulunan ahlâk ilkeleri olan tezimizin birincibölümünde sairimizin hayatı, yetismesinde çok büyük emeği olan ailesi, memuriyethayatı, Mısır'a gidisi, savas yıllarındaki tutumu ve eserleri kısaca anlatılmıstır. Bubölümde Akif'i eğiten, O'nun yetismesinde etkisi olan her neden incelenmistir. Çünküiiasıl konumuz olan Safahat'ın içeriğinde bulunan ahlâk ilkeleri hangi sosyal vepsikolojik yapının ürünü olduğunu ortaya koymak gerekmektedir. ?kinci bölümdeSafahat'ın yazıldığı devrin genel durumuyla, Akif'i yetistiren hocalar ve sairimizinokuduğu kitaplar anlatılmıstır. Yenilik adına kendi öz değerlerinden vazgeçenmilletlerin durumlarının acınası bir hal almasını sürekli anlatan Mehmet Akif, kendiyasadığı devrin durumunu yansıtmaktadır. Bizim de bu tarihi süreci özet olarakalmamız, Safahat'ın felsefesini olusturan etkenleri göstermek istememizdendir. Sonbölümde, Safahat'taki ahlâk ilkeleri, yukarıda da belirttiğimiz üzere ferdî, ailevî vetoplumsal olarak gruplandırılacak sekilde islenmistir. Çalısmamızda bu ilkeler,çocukların eğitimine yön verecek, insanî iliskileri düzenleyecek sekilde anlatılmıstır.Son derece modern bir bakıs açısıyla siirlerinde hâlâ güncelliğini koruyan bu ilkeleriisleyen Akif, milletimizin yapısına uygun, oldukça güzel tespitlerde bulunmustur.Zaman meydan okuyan bu eserdeki tarihi tecrübelerden ve eğitim felsefesindenfaydalanmak gerekmektedir. Milletimizin yarınlara güvenle bakabilmesi ve yapılanhataların tekrarlanmaması için bu sarttır. Bu sebeple çalısmanın gelistirilmesigerekmektedir. Faydalı olmasını temenni ediyoruz.

Abstract:
A nation needs to embosom it?s nation and religious values to develop,continue to exist and be influential in every field. There are several personalities duringTurkish history, who directed the future. Mehmet Akif Ersoy is a leading personality,who signified our nation?s national and religious values. His ideas stil live in his work,called Safahat, in wich he collected all his poems. This work contains leading moralprinciples about education of growing new generations. Topic of our thesis consists ofthese moral principles.ivThese principles were examined under there title. These are; moral principles,which effect the person and people around him/her, are personel morality, principlesabout family life and education in family, and principles that influence all the socialmorality. In the first section of our thesis, whose theme is in Safahat, life of our poet, hisfamily,that had great effort in his growth, his official life, his journey to Egypt, hisattitude during war years and his works were explained. In this section, every reason,which was effective in his growth, was studied. Because our main topic, the moralprinciples is in Safahat, it is necessary to reveal that what kind of social andpsychological structure?s production these principles are. In the second section thegeneral situation of the era, in which Safahat was written, the teachers that raised Akifand books that he read were mentioned. Mehmet Akif, who continously explained thedeteriorating situation of nations, which abandoned their real values for the sake ofinnovation, reflected the situation of the era he lived in.The reason why we took this historical process as a summary is that we want toshow the factors shaping the philosophy of Safahat. In the last section, the moralprinciples in Safahat were examined by seperating them into groups as personal,domestic and social as we mention before. In our work, these principle were stated in away that they will guide the education of children and regulate the relation ship amongpeople. With an extremely modern view, Akif, who worked these living principles,found out pretty good determinations and appopriate for our nations. It is necessory tobenefit from historical and philosophical experices in this enduring work. This is reallyimportant for our nations to look ahead confidently and not to repeat the mistakes donebefore. Because of this, it is necessory to develop the study. We hope it will bebeneficial.