Yaratıcı okuma tekniklerinin okumayla ilgili çeşitli değişkenlere etkisi
The effect of creative reading techniques upon various variables related with reading
Yazar: EBRU DUNDAR
Danışman: DOÇ. DR. ALİ TÜRKEL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilgiler Ana Bilim Dalı / Türkçe Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Türkçe eğitimi = Turkish education

Özet:
Bu çalışmada, yaratıcı okuma tekniklerinin okuduğunu anlama başarısına, okuma tutumuna ve okuma iç motivasyonuna etkisini belirlemek amaçlanmıştır. Araştırmada nitel ve nicel yöntemlerin birlikte kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın nicel bölümünde öntest-sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen, nitel bölümünde de görüşme tekniği kullanılmıştır. Çalışma grubunun seçiminde uygun örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim-öğretim yılında bir devlet okulunda altıncı sınıfta öğrenim gören 40 öğrenci (20'si deney grubu, 20'si kontrol grubu) oluşturmuştur. Uygulama sürecinde deney grubuna on hafta boyunca haftada üç ders saati olmak üzere, yaratıcı okuma tekniklerine göre planlanan etkinlikler, kontrol grubuna MEB 6.sınıf Türkçe ders kitabındaki okuma etkinlikleri yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak okuduğunu anlama başarısını belirlemek için Ülper, Çetinkaya ve Bayat (2017)  tarafından geliştirilen okuduğunu anlama başarı testi, Karahan (2018) tarafından geliştirilen okuma tutumu ölçeği ve Kurnaz (2019) tarafından geliştirilen okuma iç motivasyonu ölçeği öntest, sontest ve kalıcılık testi olarak kullanılmıştır. Ayrıca öğretim sürecinin başında ve sonunda katılımcıların okuma becerisi derslerine ilişkin görüşlerini toplamak için deney grubundaki öğrencilere "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" uygulanmıştır. Nicel verilerin istatistiksel çözümleri için betimsel istatistikler, bağımsız örneklemler için t testi ve karışık ölçümler için iki yönlü ANOVA ile yapılmıştır. Nitel verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Çalışmanın sonunda yaratıcı okuma teknikleri ile yapılan okuma becerisi derslerinin deney grubu öğrencilerinin okuduğunu anlama başarısı, okuma tutumu ve okuma iç motivasyonu kontrol grubu öğrencilerinden anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Yapılan görüşmelerle deney grubu öğrencilerinin okuma becerisi derslerine ilişkin görüşlerinin sürecin başındaki görüşlerine kıyasla oldukça olumlu olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonunda; yaratıcı okuma teknikleri ile yapılan okuma derslerinin okuduğunu anlama başarısını, okuma tutumunu ve okuma iç motivasyonunu arttırdığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the effects of creative reading techniques on reading comprehension achievement, reading attitude and reading intrinsic motivation. Mixed method, in which qualitative and quantitative methods are used together, was used in the research. Quasi-experimental design with pretest-posttest control group was used in the quantitative part of the research, and interview technique was used in the qualitative part. Appropriate sampling method was used in the selection of the study group. The study group of the research consisted of 40 sixth grade students (20 experimental group, 20 control group) in a public school in the 2021-2022 academic year. During the implementation process, activities planned according to creative reading techniques were given to the experimental group for ten weeks, three hours a week, and reading activities in the 6th grade Turkish textbook of the Ministry of Education were given to the control group. The reading comprehension achievement test developed by Ülper, Çetinkaya, and Bayat (2017), the reading attitude scale developed by Karahan (2018), and the reading intrinsic motivation scale developed by Kurnaz (2019) were pretest, posttest and permanency test to determine the reading comprehension success as a data collection tool. was used as In addition, "Semi-Structured Interview Form" was applied to the students in the experimental group in order to collect the opinions of the participants about the reading skill lessons at the beginning and end of the teaching process. Descriptive statistics for statistical solutions of quantitative data were performed with t-test for independent samples and two-way ANOVA for mixed measures. Content analysis was used in the analysis of qualitative data. At the end of the study, the reading comprehension success, reading attitude, and reading intrinsic motivation of the experimental group students of the reading skill lessons with creative reading techniques were found to be significantly higher than the control group students. With the interviews, it was determined that the experimental group students' views on reading skill lessons were quite positive compared to their views at the beginning of the process. At the end of the research; it was concluded that reading lessons with creative reading techniques increased reading comprehension success, reading attitude and reading intrinsic motivation.