Kronik hepatit delta hastalarında oksidatif stresin önemi
The importance of oxidative stress in patients with chronic delta hepatitis
Yazar: İHSAN SOLMAZ
Danışman: PROF. DR. KENDAL YALÇIN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Hepatit D = Hepatitis D ; Hepatit D virüsü = Hepatitis D virus ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Oksidatif stres = Oxidative stress

Özet:
Amaç: Kronik viral hepatit B ve C' de oksidatif stresin varlığı gösterilmesine rağmen kronik hepatit D' li hastalarda oksidatif stresle ilgili yeterli çalışma bulunmamaktadır. Amacımız kronik hepatit D' li hastalarda oksidatif stresi araştırmaktır. 
Materyal-Metod: Çalışmaya HDV enfeksiyonu tanılı 51'i erkek, 40'ı kadın toplam 91 hasta (yaş ortalaması: 42.2±11.7) ve sağlıklı gönüllü kişilerden 22'si erkek, 18'i kadın toplam 40 kişi (yaş ortalaması: 39.8±6.09) alındı. Hastalar sirotik (n=30) ve non-sirotik (n=61) olarak iki grupta değerlendirildi. Sağlıklı ve hasta grubundan alınan serum örnekleri total oksidan stres (TOS), total antioksidan stres (TAS) ve oksidatif stres indeksi (OSI) açısından karşılaştırıldı.
Bulgular: Total oksidan stres (TOS) hasta grubunda kontrol grubuna kıyasla yüksek saptandı, fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.001). Total oksidan stres (TOS)  sirozlu hastalarda siroz olmayanlara kıyasla yüksekti (p=0.006). Total antioksidan stres (TAS) hasta grubunda kontrol grubuna kıyasla düşük saptandı, fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p=0.003). Oksidatif stres indeksi (OSI) hasta grubunda kontrol grubuna kıyasla yüksek saptandı, fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.001). Oksidatif stres indeksi (OSI)  sirozlu hastalarda siroz olmayanlara kıyasla yüksekti (p<0.05). Hasta grubu içinde interferon tedavisi alanlar ve almayanlar kıyaslandığında oksidatif stres parametrelerinde farklılık saptanmadı (TAS, TOS, OSİ için sırasıyla p=0.676, p=0.714, p=0.937) . 
Sonuç: Hasta grubunda total oksidan stres (TOS) yüksekliği ve total antioksidan stres (TAS)  düşüklüğü nedeniyle belirgin oksidatif stres saptanmıştır. Hasta grubu kendi içinde değerlendirildiğinde total oksidan stres (TOS)  yüksekliği sirozlu grupta daha belirgin olup total antioksidan stres (TAS) açısında anlamlı farklılık yoktu. Bu bulgular kronik hepatit D hastalarının patogenezinde oksidatif stresin önemli rolü olduğunu desteklemektedir. 
Tartışma: Kronik hepatit D hastalarında bugünkü tedavi seçenekleri ile başarı şansı diğer kronik viral hepatitlere kıyasla düşüktür. Ayrıca interferon tedavisinin kontrendike olduğu durumlarda alternatif tedavi bulunmamaktadır. Oksidatif stresin varlığını gösterecek çalışmalar neticesinde alternatif tedavi seçenekleri göndeme gelebilir.

Anahtar Kelimeler: hepatit, Hepatit D virusü (HDV), oksidatif stres, total oksidan stres, total antioksidan stres.

Abstract:
Aim: Although existance of oxidative stress described in chronic viral hepatitis B and C there is no study conducted about existence of oxidative stress in patients with chronic hepatitis D. In this study we aimed to investigate oxidative stress in chronic hepatitis D.
Matherial Methods: 51 male and 40 female a total of 91 patients diagnosed with chronic hepatitis D (mean age was 42.2±11.7) and 22 male and 18 female a total of 40 healty volunters (mean age 39.8±6.09) were included the study. Patients were divided in to a chirrotic (n=30) and a non chirrotic (n=61) groups. Serum samples were obtained from patients and controls and total oxidant stress (TOS), total antioxidant stress (TAS) and oxidant stress index (OSI) levels was compared with each other.
Results: Total oxidant stress (TOS) was found significantly elevated in patients in comparison with controls (p<0.001). Total oxidant stress (TOS) was significantly higher in patients with chirrosis than non chirrotics (p<0.006). Total antioxidant stress (TAS) was found significantly lower in controls (p<0.003). Oxidant stress index (OSI) was significantly higher in patients group (p<0.001). Oxidant stress index (OSI) was elevated in chirrotic patients than non chirrotics (p<0.05) Oxidative stress parameters was not significantly different between patients are given interferon treatment and not given interferon treatment in the patients group (respectively for TAS, TOS, OSİ p=0.676, p=0.714, p=0.937).
Discussion: Elevated levels of total oxidant stress (TOS) and lower levels of total antioxidant stress (TAS) implicated the existence of prominent oxidative stress in patients group. Total oxidant stress (TOS)  was elevated in chirrotic patients. Total antioxidant stress (TAS) was not different between chirrotic and non chirrotic patients. These findings suggest that oxitadive stress plays a role in the pathogenesis of chronic hepatitis D.
Conclusion: Current treatment options for chronic hepatitis D are limited to achieve successfull therapy than other chronic viral hepatitises and there is no alternative therapy in the case of interferon contrendication. Conduction of new studies suggesting of oxidative stress in the pathogenesis of chronic hepatitis D ,may led to alternative therapy options.

Key Words: Hepatitis, hepatitis D virus (HDV), oxidative stres, total oxidant stres, total antioxidant stres