Üst endoskopik incelemede rastlanan yapısal bozuklukların sıklığı ve dispepsi üzerindeki rolü
The frequency of structural disorders found in upper endoscopic examination and their role on dyspepsy
Yazar: ERSİN KAPAĞAN
Danışman: DOÇ. DR. FERDA AKBAY HARMANDAR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi​ / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Dispepsi = Dyspepsia ; Endoskopi = Endoscopy ; Gastrointestinal hastalıklar = Gastrointestinal diseases ; Herni-hiatal = Hernia-hiatal ; Herniler = Hernia ; Mide hastalıkları = Stomach diseases ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Amaç: Gastroenteroloji polikliniği ve endoskopi ünitesine aynı hastaların benzer şikayetlerle tekrarlayan başvurularını azaltmak amacıyla; endoskopik değerlendirmede elde edilen yapısal bozuklukların sıklığı ve bunların dispepsi ile arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi hedeflemektedir.
        	Gereç ve Yöntem: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Endoskopi ünitesine  01 Ocak 2016-31 Aralık 2020 tarihleri arasında başvurup üst gastrointestinal endoskopi ile değerlendirilen 18 yaş üstü hastalar dahil edilmiştir. Hastaların tıbbi kayıtlarından yaş, cinsiyet, endoskopik tanı ve başvuru  şikayeti not edilmişitir. Çalışmada uluslararası hastalıklar sınıflandırması-10 (ICD-10) 'na göre kodlanan başvuru şikayetleri ve tanıları kullanılmıştır. Şikayetlerin ve tanıların yaş ve cinsiyete göre dağılımı, endoskopik tanılar arasındaki yapısal bozukluk ile ilişkili olanların sıklığı, çeşitleri ve başvuru şikayetleri ile arasındaki ilişkiler değerlendirilmiştir.
 	Bulgular: Çalışmada başlangıçta retrospektif olarak taranan toplam 11516 hasta değerlendirildi, çeşitli sebeplerle 1516 hasta dışlandıktan sonra toplam 10.000 hasta değerlendirmeye alındı. 273 hasta (%2,73) hiatal herni >3 cm, 154 hasta (%1,54) hiatal herni <3 cm, 43 hastada (%0,43) duodenum divertikülü, 16 hastada (%0,16) gastrik inlet patch, 15 hastada (%0,15) özofagus divertikülü, 13 hastada (%0,13) kaskat mide ve 6 hastada (%0,06) ise mide divertikülü mevcuttu. Hastaların yaş ortalaması 64,65±16,4 yıl, en küçük yaş 21 ve en büyük yaş 98 yıl ve %57'si 65 yaş ve üstüydü. Hastaların %52,7'si erkek ve %47,3'ü kadındı ve istatistiksel açıdan fark izlenmedi. 234 hastada (%46,3) demir eksikliği anemisi mevcuttu. Tek tek yapısal bozukluklar incelendiğinde özellikle >3cm 'den büyük hiatal hernili hastalarda demir eksikliği anemisi oranı istatistiksel açıdan daha yüksek bulundu. Demir eksikliği anemisi olan hastaların yaş ortalaması (69,5±14,22) olmayanlara göre (60,47±17,02) anlamlı daha yüksek bulundu (p<0,001). Ayrıca,  65 yaş ve üstü hasta oranı demir eksikliği anemisi olanlarda daha yüksekti (%70,1 ve %45,8; p<0,001). İki grubun cinsiyet dağılımları istatistiksel olarak benzerdi (p=0,264). Yapılan endoskopik muayenede yapısal üst gastrointestinal bozukluk saptanan hastalarda  eş zamanlı 206 hastada (%40,8) özofajit, 115 hastada (%22,8) gastrit, 16 hastaya (%3,2) duodenal ülser ve 10 hastaya (%2) gastrik ülser tanısı konuldu. 
 	Sonuç: Bu çalışmada dispepsinin etyolojisinde yapısal üst gastrointestinal sistem bozukluklarının önemli bir yer tuttuğu anlaşılmaktadır. Ayrıca yaşın ilerlemesiyle beraber bu yapısal bozuklukların sıklığında artış olmaktadır. Bu yapısal bozuklukların prevelansı için toplumun geneline yönelik random şeklinde endoskopik işlem veya radyolojik tetkik yapılması daha doğru sonuç verebileceği düşünülmektedir. 

Anahtar kelimeler: Dispepsi, Kaskat Mide, Hiatal Herni, Gastrik İnlet Patch

Abstract:
Objective: In our study we aimed to evaluate the frequency of the structural disorders obtained in the upper endoscopy and their relationship with dyspepsia, in order to reduce the repetitive applications with the similar complaints to gastroenterology clinic and the endoscopy unit.
Materials and Methods: Between January 01, 2016 – December 31, 2020, patients over the age of 18 who were admitted to the Gastroenterology Endoscopy unit of the Antalya Training and Research Hospital of the University of Health Sciences and evaluated by upper gastrointestinal endoscopy were included. Age, gender, endoscopic diagnosis and application complaints were noted from the patients medical records. In the study, application complaints and diagnoses coded according to the international classification of diseases-10 (ICD-10) were used. The distribution of complaints and diagnoses according to age and gender, the frequency of structural disorders associated with endoscopic diagnoses, their types and relationships with complaints of applicants were evaluated.
Results: In our study we eveluated 11516 patients retrospectively; 1516 patients were ineligible due to exclusion criterias, in te end we obtained datas from 10.000 patients in our clinic. 273 patients (%2,73) hiatal hernia >3 cm, 154 patients (%1,54) hiatal hernia <3 cm, 43 patients (%0,43) duodenal diverticulum, 16 patients (%0,16) with gastric Inlet patches (%0,15), and 15 patients esophageal diverticulum, 13 patients (%0,13) cascade stomach and 6 patients (%0,06) stomach diverticulum were detected. The mean age of the patients was 64.65±16.4 years, the youngest age was 21 years and the greatest age was 98 years, and 57% were 65 years and over. 52.7% of the patients were male and 47.3% were female, and there was no statistical difference. Iron deficiency anemia was present in 234 patients (46.3%). When individual structural disorders were examined, the rate of iron deficiency anemia was found to be statistically higher, especially in patients with hiatal hernias larger than >3cm. The mean age of the patients with iron deficiency anemia (69.5±14.22) was found to be significantly higher (60.47±17.02) than those without (p<0.001). In addition, the proportion of patients aged 65 years and older was higher in those with iron deficiency anemia (70.1% and 45.8%; p<0.001). The gender distributions of the two groups were statistically similar (p=0.264). In the endoscopic examination, 206 patients (40.8%) with esophagitis, 115 patients (22.8%) with gastritis, 16 patients (3.2%) with duodenal ulcer and 10 patients (2%) with gastric ulcer were diagnosed simultaneously in patients with structural upper gastrointestinal disorders.
Conclusion: In this study, it is understood that structural disorders of the upper gastrointestinal tract occupy an important place in the etiology of dyspepsia. In addition, with the progression of age, the frequency of these structural disorders increases. For the prevalence of these structural disorders, it is thought that a randomized endoscopic procedure or radiological examination for the general population may give more accurate results.
Key words: Dyspepsia, Hiatal Hernie, Cascade Stomach, Gastrik Inlet Patch