Periodontal hastalığın ısırma kuvveti ve temporomandibular eklem(TME) üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of periodontal disease on bite force and temporomandibular joint(TMJ)
Yazar: ERDEM VELİ UZUN
Danışman: DOÇ. DR. NUR BALCI
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Alveolar kemik kaybı = Alveolar bone loss ; Isırma kuvveti = Bite force ; Periodontal hastalıklar = Periodontal diseases ; Periodontitis = Periodontitis ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint

Özet:
Periodontitis varlığında görülen alveolar kemik kaybı, diş mobilitesi, dişlerde yer değiştirme gibi durumlar hastaların ısırma kuvvetlerinde (IK) ve çene eklemlerinde değişikliklere neden olabilmektedir. Çalışmanın amacı periodontitis hastalarının ısırma kuvvetlerini periodontal olarak sağlıklı kontrol grubunun ısırma kuvvetleri ile karşılaştırmak ve temporomandibular rahatsızlıklarını değerlendirmektir. Çalışmaya dahil edilme kriterlerini sağlayan Evre III generalize periodontitis hastası 50 kişi ve periodontal sağlıklı 50 kişi olmak üzere toplam 100 katılımcı dahil edildi. Tüm katılımcıların demografik verileri ve klinik periodontal parametreleri kaydedildi. Temporomandibular eklem değerlendirmesinde Temporomandibular Rahatsızlıklar için Araştırma Teşhis Kriterleri (TMR/ATK) kullanıldı. Katılımcıların alveolar kemik kaybı yüzdesi panoramik röntgen üzerinden hesaplandı. Çalışma verileri değerlendirilirken normal dağılım gösteren parametrelerin iki grup arası karşılaştırmalarında Student t testi, normal dağılım göstermeyen parametrelerin karşılaştırmalarında ise Mann Whitney U testi kullanıldı. İstatistiksel olarak anlamlılık p<0,05 olarak değerlendirildi. Periodontitis grubunun ısırma kuvveti değerleri, sağlıklı
gruptan istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüktü(p<0,001). Gruplar arasında TMR teşhis sınıflamaları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamaktaydı(p=0,772, p>0,05). Periodontitis grubunda uyanınca çenede ağrı(p=0,044), çenede takılma/kilitlenme(p=0,020) ve gündüz diş sıkma(p=0,042)şikâyetleri sağlıklı gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüktü(p<0,05).TMR ile ilgili diğer semptomlar ve ağrı skorları açısından anlamlı bir fark yoktur. 
Periodontitis grubunda ısırma kuvvetinin daha düşük olduğu görülürken TME ile ilgili semptomlar açısından periodontitis ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Periodontitis temporomandibular rahatsızlıkların erken ve doğru teşhisinde önemli bir role sahip olabilir, bu neden ile semptomlar kesinlikle göz ardı edilmemelidir.

Abstract:
Conditions such as alveolar bone loss, tooth mobility, and tooth displacement in the presence of periodontitis may cause changes in the bite force (BF) and temporomandibular disorders. The aim of the study is to compare the bite forces of periodontitis patients and periodontally healthy patients and evaluate their temporomandibular disorders. 50 patients with stage III periodontitis and 50 
periodontally healthy people were included. Demographic data and periodontal parameters were recorded. Research Diagnostic Criteria for Temporomandibular Disorders (RDC/TMD) were used to evaluate the temporomandibular symptoms.Alveolar bone loss percentage was calculated on panoramic x-ray and bite force was recorded using strain-gauge transducers. While evaluating the study data, Student ttest was used for comparisons between two groups of normally distributed parameters, 
and Mann Whitney U test was used for comparisons of non-normally distributed parameters. Statistically significant p<0,05 was used. While the mean bite force of the periodontitis group was 29,58±6,01 kg, the mean bite force of the control group was calculated as 35,89±8,13 kg. Bite force values of the periodontitis group were statistically significantly lower than the healthy group (p<0,05). There is no statistically significant difference between the groups in terms of TMR Diagnostic classifications (p=0,772 p>0,05). In the periodontitis group, the complaints of pain in 
the jaw upon awakening(p=0,044), stuck/locking in the jaw(p=0,020) and clenching during the day(p=0,042) were statistically significantly lower than the healthy group (p<0.05). There was no statistically significant difference between the groups in terms of other symptoms related to temporomandibular disorders and pain scores. According to the findings, there was a decrease in the bite force of the periodontitis group, but no statistically significant difference was found between the periodontitis group and the healthy group in terms of symptoms related to TMJ. Periodontitis can 
play an important role in the early and accurate diagnosis of temporomandibular disorders, therefore, symptoms should not be ignored.