Rekabet üstünlüğünün kaynağı olarak teknolojik yenilikler
Technological improvements as the source of competitive adventage
Yazar: PINAR NARİN
Danışman: PROF.DR. HÜSNÜ ERKAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Rekabet = Competition ; Teknoloji = Technology ; Teknolojik gelişmeler = Technological developments ; Yenilik = Innovation

Özet:
ÖZET Küreselleşme sürecinin hız kazanarak yaygınlaşması uluslararası rekabetin önemini arttırmıştır. Bunun sonucunda, rekabet üstünlüğü sağlayan faktörlerin belirlenmesine yönelik çalışmaların sayısı da artış göstermiştir. Yapılan araştırmalar göstermektedir ki, içinde bulunduğumuz dönemde yeni teknoloji yaratımı ve kullanımı ülkeler ve firmalar arasında rekabet üstünlüğü sağlamada anahtar faktör konumundadır. Bir ülkenin rekabet gücü, teknolojik bilgi üretebilme ve bu bilgiyi kullanıcılarına aktarabilme yeteneği ile ölçülmektedir. Teknoloji, yeni bir mal ortaya çıkartan veya mevcut malların daha ucuz ve kaliteli biçimde üretimine olanak veren her türlü bilgi, beceri ve süreçlerdir. Teknolojik gelişmenin sağlanabilmesi için, mal üretiminin yanı sıra yönetim, pazarlama gibi hizmetler ve bilgi birikimi de önemlidir. Araştırma ve geliştirme faaliyetleri, dolayısıyla da üniversite ve araştırma merkezleri, teknolojik gelişmenin sağlanabilmeğinde rol oynayan önemli kurumlardır. Rekabet gücü yaratan teknolojiler bugün jenerik teknolojiler olarak adlandırılmaktadırlar. Enformasyon teknolojisi, biyo teknoloji ve yeni malzeme teknolojileri olmak üzere üç temel bileşeni olan jenerik teknolojiler, yarattıkları sinerji ile ekonomik, sosyal ve politik çevreyi şekillendirmektedirler. Bir ülkenin rekabet gücünü etkileyen en önemli faktörler ise, kişi başına düşen AR-GE harcamalarının miktarı, özel sektör AR-GE harcamalarının toplam AR-GE harcamaları içindeki payı ve 1000 kişiye düşen AR-GE personelinin sayısıdır. Bu üç faktörde meydana gelen bir artış, ülkenin rekabet gücünü arttırmaktadır. Türkiye'nin uluslararası piyasalarda rekabet edebilmesi ve kendi teknolojisini üretebilmesi için kurumsal, altyapısal, sektörel, ıııakrockoııoıııik, toplumsal ve insangücü ile ilgili bazı tedbirleri alması zorunluluktur. Aksi takdirde, gelişmiş ekonomiler karşısında güçsüz duruma düşecektir.

Abstract:
ABSTRACT As globalization process becomes faster, the importance of international competition increases. As a result, the number of studies to determine the factors providing competitive advantage also increases. The results of the researches show that, new technology creation and usage are key factors in attaining competitive power among countries and firms. The competitive power of a country is measured by its ability to produce technological Knowledge and transfer this knowledge to the users. Technology is any kind of knowledge, skill and process that produces a new commodity or enables to produce the existing commodities more cheaply and with increased quality. Besides production of goods, services like management, marketing and knowledge accumulation are important for achieving technological improvements. Research and development activities, so universities and research centers are main institutions which play important roles in technological improvements. The technologies which create competitive power today are called generic technologies. Generic technologies, which have three main components -information technology, biotechnology and new materials technology- shape the economic, social and political environment by creating sinergy. The most important factors which affect a country's competitive power are Research and Development expenditures per capita, share of private sector Research and Development expenditures in total Research and Development expenditures and number of Research and Development personnel per 1000 population. Any increase in these three factors will increase the competitive power of any country. In order to compete in international markets and produce its own technology, Turkey must take some measures about institutions, infrastructure, sectors, macroeconomics, population and labor force. Otherwise, Turkey will become weak against developed economies.