Kurumsal kaynak planlama yazılımı seçimi içim analitik hiyerarşik proses ve apriori algoritması uygulanması
Application of analytic hierarchy process and apriori algorithm for the enterprise resource planning selection
Yazar: BENSU MELİS BAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR KOYUNCU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Sayısal Yöntemler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Analitik hiyerarşi süreci = Analytical hierarchy process ; Birliktelik analizi = Association analysis ; Kurumsal kaynak planlaması = Enterprise resource planning ; Veri madenciliği = Data mining ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Artan rekabet koşullarında Kurumsal Kaynak Planlama sistemlerinin (KKP, ing. ERP, Enterprise Resource Planning)  firmalara desteği oldukça önemlidir. Teknolojinin gelişmesiyle birlikte farklı özelliklere sahip KKP sistemlerinin ve tedarikçilerinin sayısı artmıştır. Bu durum firmalar için en uygun seçeneği seçmeyi zorlaştırmış aynı zamanda yazılım tedarikçilerinin rekabetini arttırmıştır. 
Bu çalışma ile KKP sistemlerinin önemine dikkat çekmek ve sistem seçiminde etkili olan ölçütleri belirleyip bu ölçütler ile firma özellikleri arasındaki ilişkiyi araştırmak amaçlanmıştır. 
Bu sebeple KKP sistemlerinin özellikleri, seçim ölçütleri ve literatürde yer alan benzer çalışmalar incelenmiştir. Farklı firmalardan KKP seçim sürecine yönelik veriler toplanmış ve analiz edilmiştir. Seçim ölçütlerinin önem sırası Analitik Hiyerarşi Süreci (AHS, ing. AHP, Analytic Hierarchy Process) yöntemi ile bulunmuştur. Daha sonra en önemli ilk beş seçim ölçütünün birbirleri ve firma özellikleri ile arasındaki ilişki incelenmek için Birliktelik kuralları analizi (ing. Association Rules Analysis) yapılmıştır. AHS sonucunda en önemli ilk beş ölçüt sırasıyla yazılım işlevselliği, maliyet, kullanım kolaylığı, danışman özellikleri ve teknik altyapı olarak bulunmuştur. Birliktelik kuralları analizi yapmadan önce iki farklı yöntem kullanılarak bu beş ölçütün firma için önemli olup olmama durumları belirlenmiştir. İki yöntemde çoğunlukla farklı kurallar ortaya çıksa da benzer kurallar da elde edilmiştir. Üretim sektöründeki 26 seneden fazla faaliyet gösteren firmalar her iki yöntemde de maliyet ölçütüne önem vermezken 20-26 senedir faaliyet gösteren firmalar danışman özelliklerine önem vermemektedir. Yazlım sektöründeki firmalar için de her iki yöntemde de danışman özellikleri önemsiz bir ölçüt iken teknik altyapı önemli bir ölçüt olduğu kuralı ortaya çıkmıştır. Seçim ölçütlerinin birbirleri ile ilişkisine baktığımızda ise ilk yöntemde danışman özelliklerine önem veren firmaların maliyete önem vermediği aynı şekilde maliyete önem veren firmaların da danışman özelliklerine önem vermediği görülmekledir. İkinci yöntem de ise yazılım işlevselliği ile teknik altyapı arasında pozitif bir ilişki, danışman özellikleri ve kullanım kolaylığı ile arasında negatif bir ilişki olduğu görülmüştür.

Abstract:
Under increasing competitive conditions. The support of Enterprise Resource Planning systems (ERP) to companies is very important. With the development of technology, the number of ERP systems with different features and suppliers has increased. This situation made it difficult for companies to choose the most suitable option, but also increased the competition of software suppliers.
The aim of this study is to draw attention to the importance of ERP systems and to determine the criteria that are effective in the selection of KKP and to investigate the relationship between these criteria and the firm's characteristics.
For this reason, the features of ERP systems, selection criteria and similar studies in the literature were examined. Data for ERP selection process from different companies were collected and analyzed. The importance order of the selection criteria was found by Analytic Hierarchy Process (AHP) method. Then, the Association Rules Analysis was applied to analyze the relationship between selection criteria and firm characteristics. As a result of AHS, the top five criteria were found to be functionality, cost, ease of use, consultant features and technical infrastructure, respectively. Before analyzing the association rules, two different methods were used to determine whether these five criteria were important for the company. Although there are such different rules in two methods, similar rules are obtained. Firms that have been operating in the production sector for more than 26 years do not pay attention to cost criteria in either method, while firms that have been operating for 20-26 years do not pay attention to the advisor characteristics. For firms in the software industry, while both methods are an advisory criterion, technical infrastructure is an important criterion. When we look at the relationship of selection criteria with each other, the first method is that companies that attach importance to consultancy features do not care about cost. The second method is for a positive relationship between software parameters and technical infrastructure, for consultant features and usage.