Yetişkin bireylerde çocukluk çağı travmaları ile travma sonrası büyüme arasındaki ilişkide şefkat korkusunun ve psikolojik esnekliğin rolü
The role of fear of compassion and psychological flexibility in the relationship between childhood trauma and post-traumatic growth in adults
Yazar: BURCU GÜNAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE İNAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Çocuklukta maruz kalınan istismar ve ihmal yaşantılarının yetişkinlikte fizyolojik ve psikolojik sağlık üzerinde birçok olumsuz etkisi bulunmaktadır. Ancak travmatik olaylar sadece olumsuz sonuçlar ile ilişkili değildir, travma sonrasında yaşamında olumlu değişimler yaşadığını belirten kişiler de bulunmaktadır. Bir travmatik olay sonrası olumlu değişimlerin yaşanması travma sonrası büyüme olarak adlandırılır. Bilindiği kadarıyla şefkat korkusunun ve psikolojik esnekliğin travma sonrası büyüme üzerindeki etkisini araştıran bir çalışma bulunmamaktadır. Bu araştırmanın amacı çocukluk çağı travmaları ile travma sonrası büyüme arasındaki ilişkide şefkat korkusunun ve psikolojik esnekliğin rolünün incelenmesidir. Örneklem grubu 18-45 yaş aralığında bulunan 317 yetişkinden oluşmuştur. Veriler; Demografik Bilgi Formu, Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği, Şefkat Korkusu Ölçeği, Psikolojik Esneklik Ölçeği ve Travma Sonrası Büyüme Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Paralel aracılık analizi ve düzenlenmiş aracılık analizi gerçekleştirilmiştir. Paralel aracılık analiz sonuçlarına göre öz şefkat korkusunun çocukluk travmaları ile travma sonrası büyüme arasındaki ilişkiye aracılık ettiği görülmüştür. Fakat başkasına karşı şefkat gösterme korkusunun ve şefkate karşılık verme korkusunun aracılık etkisinin anlamlı olmadığı bulunmuştur. Düzenlenmiş aracılık analizi, çocukluk travmalarının şefkat korkusu aracılığıyla travma sonrası büyüme üzerindeki dolaylı etkisinde psikolojik esnekliğin düzenleyici rolünün anlamlı olmadığını göstermiştir. Ayrıca araştırma değişkenleri arasındaki ilişkileri daha iyi anlamak için seri çoklu aracılık analizleri gerçekleştirilmiştir. Sonuçlar çocukluk travmaları ile travma sonrası büyüme arasındaki ilişkide şefkat korkusu alt boyutlarının ve psikolojik esnekliğin seri aracı etkisinin anlamlı olduğunu göstermiştir. Bu araştırmanın bulguları çocukluk travması olan yetişkinlerde travma sonrası büyümeyi teşvik etmek için şefkat korkusunu ve psikolojik esnekliği ele almanın önemli olduğunu ortaya koymaktadır.

Abstract:
Childhood abuse and neglect have many negative effects on physiological and psychological health in adulthood. However, traumatic events are not only associated with the negative outcomes, there are also people who report experiencing positive changes in their lives after the trauma. Experiencing positive psychological changes after a traumatic event is called post-traumatic growth. As far as is known, there is no previous study has investigated the effect of fear of compassion and psychological flexibility on posttraumatic growth. The aim of the study is to examine the roles of fear of compassion and psychological flexibility in the relationship between childhood trauma and post traumatic growth. The sample of the study consisted of 317 adults between the ages of 18-45. Demographic Information Form, Childhood Trauma Scale, Fear of Compassion Scale, Psychological Flexibility Scale, and Post-traumatic Growth Scale were used for data collection. Parallel mediation analysis and moderated mediation analysis were conducted. According to the results of the parallel mediation analysis, it was observed that fear of self-compassion mediated the relationship between childhood traumas and posttraumatic growth. However it was found that the mediating effect of fear of compassion for others and fear of compassion from others was not significant. Moderated mediation analysis revealed that the moderating role of psychological flexibility on the indirect effect of childhood traumas on post-traumatic growth through fear of compassion was not significant. In addition serial multiple mediator analysis were conducted to further explore the relationships between the research variables. Results showed that the serial mediation effect of fear of compassion sub-dimensions and psychological flexibility was found to be significant in the relationship between childhood trauma and posttraumatic growth. The findings of this study suggest that addressing fear of compassion and psychological flexibility is important to promote posttraumatic growth for adults with childhood trauma.