Üniversite öğrencilerinde beş faktör kişilik, akademik öz-yeterlik, akademik kontrol odağı ve akademik erteleme
He big five personality, academic self-efficacy, academic locus of control and academic procrastination among university students
Yazar: ELİF ALBAYRAK
Danışman: DOÇ. DR. HİKMET YAZICI
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik erteleme = Academic procrastination ; Beş faktör kişilik modeli = Five factor personality model ; Denetim odağı = Locus of control ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Üniversite öğrencilerinin akademik erteleme davranışını belirleyen çok sayıda değişken bulunmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı üniversite öğrencilerinde beş faktör kişilik, akademik öz-yeterlik, akademik kontrol odağı ve akademik erteleme arasındaki ilişkileri incelemektir. Çalışmada ayrıca yaş, cinsiyet, öğrencilerin barınma biçimi, mesleği tercih etme durumları, ders çalışma biçimleri ve genel akademik ortalamaları gibi değişkenler ile akademik erteleme davranışları arasındaki ilişkiler de araştırılmaktadır.
Araştırma grubu, 2012/2013 eğitim-öğretim yılında Karadeniz Teknik Üniversitesinde okuyan 885 (Kadın=496, Erkek=389) öğrenciden oluşmaktadır. Verilerin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Aitken Erteleme Eğilimi, Akademik Öz-yeterlik, Akademik Kontrol Odağı Ölçeği ve Sıfatlara Dayalı Kişilik Testi kullanılmıştır. Veri analizi için Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı (PMÇKK), Çoklu Doğrusal Regresyon, bağımsız t testi ve ANOVA kullanılmıştır.
Araştırma sonuçları, beş faktör kişilik özelliklerinin alt faktörlerinden sorumluluk ve yumuşak başlılık boyutlarının, akademik kontrol odağının alt faktörlerinden dışsal kontrol odağının üniversite öğrencilerinin akademik erteleme eğilimlerini anlamlı düzeyde yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Üniversite öğrencilerinin akademik öz-yeterlik düzeyleri ile akademik erteleme eğilimleri arasında anlamlı bir farklılık gözlenmemiştir. Erkek öğrencilerin akademik erteleme eğilimleri kadın öğrencilere oranla daha yüksek bulunmuştur. Ayrıca yaş, barınma biçimi, meslek tercihi, bölüm tercih sırası, bölüm memnuniyeti, ders çalışma biçimi ve genel akademik ortalama gibi değişkenlerin akademik erteleme davranışının anlamlı düzeyde yordayıcısı oldukları tespit edilmiştir.  Sonuçların bir kısmı literatür bulgularıyla paralel bir kısmı ise farklı çıkmıştır. Bu durum literatür bulgularıyla tartışılmıştır.



Anahtar Kelimeler: Beş Faktör Kişilik, Akademik Öz-yeterlik, Akademik Kontrol Odağı, Akademik Erteleme

Abstract:
There are several variables to determine academic procrastination behavior among university students. The main purpose of the present study was to investigate the relationships among the big five personality, academic self-efficacy, academic locus of control and academic procrastination. Moreover, the relationships between academic procrastination and age, gender, types of housing, job preference, styles of studying and Cumulative Grade Point Average (CGPA) were investigated.
The study group consisted of 885 university students (Female=496, Male=389) studying at Karadeniz Technical University in 2012/2013 academic year. Personal data form, Aitken Procrastination Tendency Inventory, Academic Self-Efficacy Scale, Academic Locus of Control Scale and Adjective Based Personality Scale were used in data collection process. Pearson Product- Moment Correlation Coefficiency (PPMCC), Multiple Linear Regression Analysis, independent t-test and ANOVA were applied for the data analysis.
Results of the study indicated that responsibility and amenability, which are the sub-factors of the big five personality traits and external locus of control, which is one of the sub-factors of academic locus of control significantly predicted academic procrastination tendency of university students. It was not found any significant relationship between university students' academic self-efficacy levels and academic procrastination tendency. Male students were found to have a significantly higher level of academic procrastination tendency than female students. Additionally, it was found that academic procrastination was significantly predicted by age, types of housing, job preference, rank of department preference, satisfaction with department, styles of studying and Cumulative Grade Point Average (CGPA). Some results of the study were in line with the literature and some were different. The results were discussed in the light of relevant literature.





Keywords: The Big Five Personality, Academic Self-Efficacy, Academic Locus of Control, Academic Procrastination