Sakaryabaşı'nda (Eskişehir) istilacı türler Clarias gariepinus (Burchell, 1822), Oreochromis niloticus (Linnaeus, 1758) ve Carassius gibelio (Bloch, 1782)'nun kontrol
eradikasyon etkisi altındaki biyoekolojik özelliklerinin araştırılması / Investigation of the bioecological properties of invasive species Clarias gariepinus (Burchell, 1822), Oreochromis niloticus (Linnaeus, 1758) and Carassius gibelio (Bloch, 1782) under the effect of control / eradication, in Sakaryabaşi (Eskişehir)
Yazar: SERCAN BAŞKURT
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR EMİROĞLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Hidrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Yapılan bu çalışmada bölgenin balık faunası ve dağılımları belirlenmiştir. Bölgede Tatlısu balık faunası olarak altısı yabancı (Carassius gibelio, Carassius auratus, Clarias gariepinus, Oncorhynchus mykiss, Oreochromis niloticus, Pseudorasbora parva), on'u doğal (Cobitis simplicispina, Oxynoemacheilus angorae, Alburnoides kosswigi, Alburnus escherichii, Barbus escherichii, Capoeta baliki, Cyprinus carpio, Vimba vimba, Squalius pursakensis, Anatolichthys wilwockii) olmak üzere 16 tür tespit edilmiştir. Tespit edilen türlerden O. niloticus, C. gariepinus türleri bölgede baskın türler olduğu belirlenmiştir. Doğal türler'in küçük alanlarda sıkıştıkları varlıklarını sınırlı alanlarda sürdürdükleri belirlenmiştir. Saha çalışmaları sonucunda yakalanan 559 C. gariepinus balığının 342'si (%62) dişi, 207'si (%32) dişi bireylerden,  374 C. gibelio bireyinin 253'ü (%70) dişi, 108'i (%30) erkek bireylerden, 659 O. niloticus bireyinin 223'ü (%60) dişi, 148'i (%40) erkek bireylerden oluşmaktadır. Yapılan saha çalışmaları sonucunda C. gariepinus bireylerinin total boyları 14,7 cm – 79,8 cm arasında olduğu, C. gibelio bireylerinin total boyları 6 cm – 28 cm arasında olduğu, O. niloticus bireylerinin total boyları 3,9 cm – 30,3 cm arasında olduğu görülmüştür. Yapılan saha çalışmaları sonucunda C. gariepinus bireylerinin ağırlıkları 27 gr - 3374 gr arasında olduğu, C. gibelio bireylerinin ağırlıkları 3,4 gr - 307 gr arasında olduğu, O. niloticus bireylerinin ağırlıkları 1 gr - 545 gr arasında olduğu görülmüştür. 
 Bölgede bulunan istilacı balıkların (Carassius gibelio, Oreochromis niloticus, Clarias gariepinus) birim çabaya düşen av miktarları (CPUE) hesaplanmıştır. Sonuç olarak bölgede istilacı özelliği gösteren 3 türün 24 ay olarak yapılan yoğun avcılık sonucu CPUE değerleri C. gariepinus'un birinci yıl sonunda 0,25, ikinci yıl sonunda 0,20, O. niloticus'un birinci yıl sonunda 0,42, ikinci yıl sonunda 0,30, C. gibelio'nun birinci yıl sonunda 0,17, ikinci yıl sonunda 0,10'a düştüğü ve doğal türlerin birinci  yıl sonunda 0,24, ikinci yıl sonunda 0,30 olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
In this study, fish fauna and distribution of the region were determined. As the freshwater fish fauna in the region, six of them are foreign (Carassius gibelio, Carassius auratus, Clarias gariepinus, Oncorhynchus mykiss, Oreochromis niloticus, Pseudorasbora parva), ten are natural (Cobitis simplicispina, Oxynoemacheilus angoraurn, Sixteen species have been identified, including Cyprinus carpio, Vimba vimba, Squalius pursakensis, Anatolichthys wilwockii). O. niloticus, C. gariepinus species were determined to be dominant species in the region. It has been determined that natural species are stuck in small areas and continue their existence in limited areas. 342 (62%) of the 559 C. gariepinus fish caught as a result of the field studies were female, 207 (32%) were female, 374 C. gibelio individuals were 253 (70%) female, 108 (30%) male. 223 (60%) of the 659 O. niloticus individuals were female and 148 (40%) were male individuals. As a result of the field studies, the total lengths of C. gariepinus individuals were between 14.7 cm - 79.8 cm, C. gibelio individuals were between 6 cm - 28 cm, O. niloticus individuals had a total length of 3.9 cm - 30.3. It was found to be between cm. As a result of the field studies, it was observed that the weights of C. gariepinus individuals were between 27 gr - 3374 gr, C. gibelio individuals were between 3.4 gr - 307 gr, and the weight of O. niloticus individuals was between 1 gr - 545 gr.
The amount of catch per unit effort (CPUE) of invasive fish (Carassius gibelio, Oreochromis niloticus, Clarias gariepinus) in the region was calculated. As a result, the CPUE values of C. gariepinus were 0.25 at the end of the first year, 0.20 at the end of the second year, 0.42 at the end of the first year and 0.42 at the second year of O. niloticus 0.30 at the end, C. gibelio dropped to 0.17 at the end of the first year, 0.10 at the end of the second year, and the natural species was 0.24 at the end of the first year and 0.30 at the end of the second year.