Erişkin epilepsi hastalarında subkortikal gri cevher yapılarının hacim ve şekil analizi
Volume and shape analysis of subcortical gray matter structures in adult epilepsy patients
Yazar: BİLAL DUYAR
Danışman: PROF. DR. LÜTFİ İNCESU
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Epilepsi = Epilepsy ; Gri madde = Grey matter ; Hacim = Volume ; Radyografi = Radiography ; Radyoloji = Radiology

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmada farklı tiplerde epilepsisi olan hastalarda subkortikal gri cevher yapılarının hacim ve şekil özelliklerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamız retrospektif olarak planlanmıştır. Haziran 2020 ile Nisan 2022 tarihleri arasında epilepsi ve/veya nöbet ön tanısıyla 3-Tesla MRG cihazda görüntülemesi yapılan 18-65 yaş aralığındaki erişkin hastalar belirlenmiş ve epilepsi tanısı açısından nörolojik olarak değerlendirilmiştir. Epilepsi tanısı konulanlar jeneralize, sağ ve sol temporal lob epilepsisi olarak 3 gruba ayrılmıştır. Epilepsi hasta grubunda epileptojenik lezyonu olanlar çalışmaya dahil edilmemiştir. Kontrol grubuna baş ağrısı nedeniyle 3-Tesla MRG cihazda görüntülemesi yapılan vakalar seçilmiştir. Hasta grubuna 54 vaka, kontrol grubuna 33 vaka dahil edilmiştir.
BULGULAR: Kontrol grubu ile vakaların hacim özelliklerinin karşılaştırılmasında; sol TLE hastalarında, sağda putamen, hipokampüs, amigdala ile solda putamen ve globus pallidus yapılarında hacim kaybı bulunmuştur. Sağ TLE hastalarında sadece sol nükleus akkumbenste hacim kaybı tespit edilmiştir. Jeneralize epilepsi hastalarında ise sağda amigdala, solda nükleus akkumbenste hacim kaybı bulunmuştur. Sol TLE hastalarına göre jeneralize epilepsi hasta grubunda sağ putamende hacim artışı bulunmuştur. 
Kontrol grubu ile vakaların şekil özelliklerinin karşılaştırılmasında; jeneralize epilepsi hastalarında bilateral kaudat nükleus, talamus, hipokampus, amigdala ve sağda putamen, globus pallidus ve nükleus akkumbenste şekil deformiteleri bulunmuştur. Sağ TLE epilepsi hastalarında bilateral nükleus akkumbenste ve globus pallidusta, sağda amigdalada, solda kaudat nükleus ve talamusta şekil deformiteleri bulunmuştur. Sol TLE epilepsi hastalarında bilateral putamen ve globus pallidusta, sağda kaudat nükleus ve amigdalada, solda talamusta şekil deformiteleri tespit edilmiştir. Jeneralize epilepsi hastalarıyla karşılaştırıldığında sol TLE hastalarında bilateral putamende, sağ TLE hastalarında sol nükleus akkumbenste anlamlı şekil değişikliği bulunmuştur.
SONUÇ: Epilepsi hastalarının tanı ve tedavisinde ileri analiz çalışmalarına da başvurulmaktadır. Bu çalışmada da subkortikal gri cevher yapılarında anlamlı hacim ve şekil değişiklikleri saptanmıştır. Bu yapıların bir kısmında anlamlı hacim farklılığı görülmeyip sadece içe deformasyon tipinde şekil değişikliği saptanmıştır.

Abstract:
OBJECTIVE: In this study, it was aimed to evaluate the volume and shape properties of subcortical gray matter structures in patients with different types of epilepsy.
MATERIALS AND METHODS: Our study was planned retrospectively. Between June 2020 and April 2022, adult patients between the ages of 18-65 who were scanned with a 3-Tesla MRI device with a prediagnosis of epilepsy and/or seizures were identified and evaluated neurologically for the diagnosis of epilepsy. Those diagnosed with epilepsy were divided into 3 groups as generalized, right and left temporal lobe epilepsy. Those with epileptogenic lesions in the epilepsy patient group were not included in the study. Cases that were imaged on a 3-Tesla MRI device due to headache were selected for the control group. 54 cases were included in the patient group and 33 cases were included in the control group.
RESULTS: In the comparison of the volume characteristics of the control group and the cases; In patients with left TLE, volume loss was found in the putamen, hippocampus, amygdala on the right, and putamen and globus pallidus on the left. Volume loss was detected only in the left nucleus accumbens in patients with right TLE. In patients with generalized epilepsy, volume loss was found in the nucleus accumbens on the right. An increase in volume was found in the right putamen in the generalized epilepsy patient group compared to the left TLE patients. In the comparison of the shape characteristics of the control group and the cases; In generalized epilepsy patients, bilateral caudate nucleus, thalamus, hippocampus, amygdala and right putamen, globus pallidus and nucleus accumbens were found to have shape deformities. In right TLE epilepsy patients, shape deformities were found in bilateral nucleus accumbens and globus pallidus, amygdala on the right, caudate nucleus and thalamus on the left. Shape deformities were detected in bilateral putamen and globus pallidus, caudate nucleus and amygdala on the right, and thalamus on the left in left TLE epilepsy patients. Compared with patients with generalized epilepsy, significant shape changes were found in the bilateral putamen in patients with left TLE and in the left nucleus accumbens in patients with right TLE.
CONCLUSION: Further analysis studies are also used in the diagnosis and treatment of epilepsy patients. In this study, significant volume and shape changes were detected in subcortical gray matter structures. In some of these structures, no significant volume difference was observed, but only deformation in the type of inward deformation was detected.