Türkiye'de yabancı dil eğitiminde akıllı teknolojilerin  kullanımına yönelik 2012-2022 yılları arasında tamamlanan lisansüstü tezlerin yöntem ve kapsam açısından incelenmesi
Methodology and scope of graduate thesis completed between 2012-2022 on the use of intelligent technologies in foreign language education in Turkey
Yazar: AYTAC BEHBUDOVA
Danışman: PROF. DR. RIFAT GÜNDAY
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı / İngiliz Dili Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akıllı teknoloji = Smart technology ; Akıllı öğretim sistemleri = Intelligent instruction systems ; Lisansüstü tezler = Postgraduation thesises ; Tezler = Theses ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching

Özet:
Yabancı dil eğitiminde akıllı teknolojilerin kullanımı, teknolojinin eğitime entegre edilmesi sürecinin önemini ve okul öncesi dönemden başlayarak tüm eğitim süreci boyunca yabancı dil eğitiminde akıllı teknolojileri bütüncül olarak ele almanın gerekliliğini göstermiştir. Günümüzde dil eğitiminin daha verimli ve etkili olabilmesinde akıllı teknolojiler alanındaki araştırmaların kapsam, eğilim ve içeriğinin tespit edilmesi, öğretmenlerin, öğrencilerin ve araştırmacıların eksiklik ve yanılgılarını görebilmesi bakımından önem arz etmektedir. Bu çalışmada yabancı dil eğitimi alanında akıllı teknolojiler konusunda yapılan nicel, nitel ve karma çalışmaların analiz sonuçları incelenmiş, benzerlik ve farklılıklar bakımından nasıl bir eğilim izlenildiğine dair bulgular değerlendirilmiştir. Araştırmanın amacı, yabancı dil eğitiminde akıllı teknolojiler alanında yapılan lisansüstü tez çalışmalarını; kapsamları, içerikleri, eğilimleri, amaçları ve ulaşılan sonuçları bağlamında analiz etmektir. 
Araştırma kapsamında 2012-2022 yılları arasında Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Ulusal Tez Merkezi veri tabanından alınan 142 lisansüstü çalışma incelenmiştir.  Araştırma dökümalarının analizinde içerik analizi tekniği kullanılmış, analiz verileri MAXQDA programı ile analiz edilmiştir. Analiz sonucu elde edilen verilerin sunumunda betimsel istatistiklerden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, yapılan lisansüstü tez çalışmalarındaki alt teknoloji eğilimleri ağırlıklı olarak teknoloji, web ve dijital araçlar (f=71) üzerine yoğunlaşmaktadır. Bu çalışmaları sırasıyla bilgisayar teknolojileri (f=32), mobil uygulamalar (f=26), gerçeklik ve yapay zekâ (f=8) ve çoklu ortam araçları (f=4) izlemektedir. Çalışmalarda en fazla üniversite (f=97) düzeyinde eğilim olduğu, en az okul öncesi düzeyinde (f=2) çalışma yapıldığı görülmektedir. Bu bağlamda, okul öncesi düzeyinde yabancı dil eğitiminde akıllı teknolojilerin kullanımı üzerine yapılacak çalışmalara gereksinim bulunmaktadır. Yabancı dil eğitiminde akıllı teknolojilerin kullanımını içeren tezlerin amaçları açısından en fazla eğilimin; yeni yaklaşım ve tekniklerin geleneksel yöntemlere göre daha başarılı uygulanması (f=103) üzerine olduğu, yine aynı şekilde ulaşılan sonuçlardaki en fazla tespitin de yabancı dil eğitiminde yeni yaklaşım ve tekniklerin geleneksel yöntemlere göre daha başarılı olduğu şeklinde olup eğitime entegre edilmesi gerektiği (f=88) vurgulanmaktadır.

Abstract:
The use of smart technologies in foreign language education has shown the importance of the process of integrating technology into education and the necessity of handling smart technologies holistically in foreign language education throughout the entire education process, starting from the pre-school period. It is important to determine the scope, trend and content of research on smart technologies in order to make language education more efficient and effective today, in terms of being able to see the deficiencies and mistakes of teachers, students and researchers. In this study, the results of the analysis of quantitative, qualitative and mixed studies on smart technologies in the field of foreign language education were examined and the findings about what kind of a trend in terms of similarities and differences were used. The aim of the research is to examine the postgraduate thesis studies in the field of smart technologies in foreign language education in the context of their scope, content, trends, objectives and results. 
Within the scope of the research, 142 postgraduate studies taken from the database of the National Thesis Center of the Council of Higher Education between the years 2012-2022 were examined. Content analysis technique was used in the analysis of the research documents, and the analysis data were analyzed with the MAXQDA program. Descriptive statistics were used in the presentation of the data obtained as a result of the analysis. According to the research findings, sub-technology trends in postgraduate thesis studies mainly focus on technology, web and digital tools (f=71). These studies are computer technologies (f=32), mobile applications (f=26), reality and artificial intelligence (f=8) and multimedia tools (f=4), respectively. It is seen that there is a tendency at the university level (f=97) in the studies the most, and the studies are conducted at the pre-school level (f=2) at the least. In this respect, there is a need for studies on smart technologies at the preschool level. In terms of the purposes of the theses discussed in the field of smart technologies in foreign language education; it is stated that new techniques and approaches are applied more successfully than traditional methods (f=103), and the most tendency in the results achieved in the same way is that new approaches and techniques in foreign language education are more successful than traditional methods and that they should be integrated into education (f=88). results have been achieved.