Yenileşme dönemi Osmanlı ordusunda talimnameler (1826 - 1914)
Ottoman field manuals in the age of military modernization (1826 - 1914)
Yazar: NECDET ÖZ
Danışman: PROF. DR. GÜLTEKİN YILDIZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: Askeri eğitim = Military education ; Askeri taktik = Military tactic ; Askeri talimnameler = Military manuals ; Askeri tarih = Military history ; Askeri teşkilat = Military organization ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Taktik = Tactics ; Türk Ordusu = Turkish Army ; Yenileşmeler = Reformations

Özet:
Bu çalışma, 1826'dan 1914 yılına kadar olan zaman içerisindeki Osmanlı ordusu talimnameler hakkındadır. Talimnameler modern orduların en önemli askerî metinlerinden birisidir.
Bu çalışmada ilk olarak talimnamelerin neden ve nasıl ortaya çıktıkları, hangi türde eserler olduklarına sorusuna cevap aranmıştır. Bu ortaya konduktan sonra tezin diğer soruları Osmanlı ordusundaki tüm talimnameler üzerine olmuştur. Bu bağlamda talimnameler yayımlanma dönemlerine göre dört ayrı bölümde incelenmiştir. Son bölümde ise talimnamelerin tatbikinin nasıl olduğu incelenmiştir. Ayrıca bölümler içerisinde talimnamelerle ilgili olarak dönemlere özgü başka sorulara ve cevaplara da yer verilmiştir.
Osmanlı ordusu söz konusu olduğunda talimnamelerin Batı ordularından tercüme yolu ile edinilen eserler olduğu gözükmektedir. 1826'dan yaklaşık olarak 1880'li yılların başına kadar Fransız, o tarihten Birinci Dünya Savaşı'na kadar ise Alman talimnamelerinin tercih edildiği ve ordunun da aynı şekilde bu iki ordu örneğinde yapılandığı gözükmektedir. Bununla birlikte tüm 19. yüzyıl ve 20. yüzyılın başında Osmanlı ordusunun kendi tecrübesine dayanmayan talimnameleri kullanması çeşitli problemlere yol açmıştır. Bu bağlamda Osmanlı ordusunun kendine özgü bir talimnameyi neden geliştiremediği sorusuna da bu tez çalışmasında cevap aranmıştır.

Abstract:
This study is about Ottoman Army field manuals during the period from 1826 to 1914. Field manuals are one of the most important military texts of modern armies.
This study seeks answer to the questions of how and why such field manuals were created in the first place and what type of work they are. After putting this forward, the study examines all the field manuals belonging to the Ottoman army. Within this context, the field manuals were examined under four different chapters based on their publication periods. The last chapter focuses on implementation of field manuals. In addition, other questions and answers regarding field manuals and specific to certain periods are also given within the chapters.
When it comes to the Ottoman army, it is seen that the field manuals were mostly the translations of Western armies' manuals. French manuals were preferred from 1826 to approximately the beginnings of 1880s and later German manuals were preferred till the World War I and again the army was structured like these two armies. However, using the field manuals not originated from its own experiences by Ottoman army throughout the 19. century and at the beginning of the 20. century caused various problems. At this point, the study tries to find an answer to the question of why the Ottoman army did not develop its own field manual.