"gebelikte sağlıklı yaşam davranışları ölçeği"nin Ankara Şehir Hastanesi'ne başvuran gebeler üzerinde değerlendirilmesi, ölçek ve alt ölçeklerinin ilişkili olduğu faktörlerin belirlenmesi
Evaluation of the "healthy lifestyle behaviours in pregnancy scale" on the pregnants applying to Ankara City Hospital, determining the factors related to the scale and its subscales
Yazar: EMİNE SARE KAYSERİLİ
Danışman: DOÇ. DR. AHMET KESKİN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Davranış = Behavior ; Gebelik = Pregnancy ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
Giriş: Araştırmamız, Ankara Şehir Hastanesi'ne başvuran gebelerin sağlıklı yaşam davranışlarını değerlendirmek ve gebelikte sağlıklı yaşam davranışlarını etkileyen faktörleri tespit etmek amacıyla kesitsel olarak tasarlanmıştır. 
Yöntem: İki ay süreyle, bilinen komplikasyonu olmayan gebelerden GSYDÖ ve Soru Formu'nu doldurmaları istenmiştir. Bağımlı değişkenler GSYDÖ alt ölçekleri ile vaginal duş, sigara ve alkol kullanımıdır. Toplam 604 katılımcının anket formları üzerinden istatistiki değerlendirme yapılmıştır.
Bulgular: Katılımcıların %37'sinin eğitim durumu ön lisans ve üzeridir. %61'i üçüncü trimesterdadır. %20,2'si gelir getiren bir işte çalışmakta olup 4 gebe bekârdır. Gebelerin %9,1'i sigara kullanmaktadır. Gebelerin %44'ü vajinal duş yapmaktadır ve %62,4'ünün düzenli takipli olduğu belirli bir kadın hastalıkları ve doğum uzmanı bulunmamaktadır. Yaklaşık %20'sinin kronik bir hastalığı olup en sık kullanılan süreğen ilaç levotiroksindir. Bulgularımıza göre sigara ve vajinal duş dışında gebelerin en yüksek oranda bilgilendirme ve desteğe ihtiyaç duydukları konu fiziksel aktivitedir. Gebeliği kabullenme ve fiziksel aktivite puanları ilk gebeliklerde dördüncü ve üzeri gebeliklere göre daha yüksektir. İstenmeyen gebeliklerde gebeliği kabullenme daha zayıftır. Hijyen puanları ilköğretim ve altı eğitim düzeyinde daha düşüktür. Çalışan gebeler seyahat ve hijyen konusunda daha yüksek puanlar almışken sigara kullanımı ev hanımlarında daha azdır. Geliri giderinden daha az olan gebeler sağlıklı beslenme davranışları konusunda daha riskli durumdadır. Belirli bir branş uzmanı takibinde olan gebelerin beslenme, seyahat ve GSYDÖ toplam puanları daha yüksektir. Yaş ile hijyen puanları pozitif yönlü korelasyon göstermektedir. Gebelik sorumluluğu ve hijyen puanları 3. tirmesterda daha düşüktür. Vajinal duş, düşük eğitim düzeyinde ve ev hanımlarında daha sıktır.
Sonuç: Birinci basamakta kadınları sağlıklı yaşam davranışlarına motive etmek için prekonsepsiyonel dönemden itibaren müdahalelerde bulunulabilir. Antenatal bakım vericiler gebeleri sağlıklı yaşam davranışları konusunda bilgilendirirken kişisel ve ailesel özellikleri göz önünde bulundurarak önceliklerini belirleyebilirler. Gebelikte sağlıklı yaşam davranışları ve ilişkili faktörlerin daha geniş çaplı çalışmalarda değerlendirilmesi, kısa poliklinik sürelerinde öncelenecek konuların belirlenmesine katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Introduction: Our study was designed cross-sectionally to evaluate the healthy lifestyle behaviors of pregnant women who applied to Ankara City Hospital and to determine the factors affecting healthy life behaviors during pregnancy.
Method: Pregnant women with no known complications were asked to fill in the HLBPS and Question Form for two months. Dependent variables are HLBPS subscales, vaginal douching, smoking and alcohol use. Statistical evaluation was made on the questionnaire forms of 604 participants in total.
Results: The education level of 37% of the participants is associate degree or higher. 61% are in the third trimester. 20.2% of them are working in an income generating job and 4 pregnant women are single. 9.1% of pregnant women smoke. 44% of the pregnant women making vaginal douche and 62.4% of them do not have a specific obstetrician and gynecologist with regular follow-up. Approximately 20% of them have a chronic disease and the most commonly used chronic drug is levothyroxine. According to our findings, physical activity is the subject that pregnant women need information and support at the highest rate, apart from smoking and vaginal douching.
Acceptance of pregnancy and physical activity scores are higher in first pregnancies than in fourth and above pregnancies. Acceptance of pregnancy is weaker in unwanted pregnancies. Hygiene scores are lower at primary and below education levels. While working pregnant women have higher scores on travel and hygiene, smoking is less among housewives. Pregnant women with less income than their expenses are at higher risk for healthy nutrition behaviors. Nutrition, travel and HLBPS total scores of pregnant women who are followed up by a specific branch specialist are higher. Age and hygiene scores show a positive correlation. Pregnancy responsibility and hygiene scores are lower in the third trimester. Vaginal douching is more common in low education level and housewives.
Conclusion: In primary care, interventions can be made starting from the preconceptional period to motivate women to healthy lifestyle behaviors. Antenatal care providers can determine their priorities by considering their personal and familial characteristics while informing pregnant women about healthy living behaviors. Evaluation of healthy lifestyle behaviors and related factors in pregnancy in larger studies will contribute to the determination of issues to be prioritized in short outpatient clinics.