Onkoloji hastalarında kemik metastazlarının tespiti için yapılan 99m Tc MDP kemik sintigrafisinde izlenen patolojik tutulumların SPECT/BT ile değerlendirilmesi
Evaluation of abnormal uptake sites on 99m Tc MDP SPECT-CT in oncology petients suspected to have metastases
Yazar: ZEYNEP HEDİYE VELİPAŞAOĞLU
Danışman: PROF. DR. MELTEM ÇAĞLAR TUNCALI
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Kemik ve kemikler = Bone and bones ; Neoplazm metastazları = Neoplasm metastasis ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Radyonüklid görüntüleme = Radionuclide imaging ; Teknesyum Tc-99m = Technetium Tc-99m ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed ; Tıbbi onkoloji = Medical oncology

Özet:
Çalışmamızın amacı kanser hastalarında tüm vücut kemik sintigrafisi değerlendirilmesinde tek foton emisyon bilgisayarlı tomografi/bilgisayarlı tomografi (SPECT/BT) görüntülemenin tanısal doğruluğa ve klinik yönetime olası etkisinin araştırılmasıdır. Çalışmamız 99m Tc metilen difosfonat tüm vücut kemik sintigrafisi gerçekleştirilmiş ve şüpheli odakların izlendiği alanlara SPECT görüntüleme ile düşük doz BT görüntüleme gerçekleştirilen 101 hastadan oluşmaktadır. Hastaların ortalama yaşı 60 (10-85 yaş) olup 34 erkek ve 67 kadından oluşmaktadır. 101 hastada izlenen 181 lezyon üç bağımsız okuyucu tarafından benign, muhtemelen benign, şüpheli, muhtemelen malign ve malign değerlerinden oluşan 5 değerli tanısal doğruluk skalası kullanılarak puanlandı. Çalışmada önce planar takiben SPECT ve SPECT/BT görüntüleri değerlendirildi. Görüntülemelerde izlenen odaklar üç okuyucu tarafından da değerlendirildi. Okuyucular arası uyum ağırlıklı kappa katsayısı ile, SPECT/BT'nin tanıya kattığı yarar ise receiver operating characteristic analizi ile değerlendirildi. 101 hastada izlenen 181 lezyon değerlendirmeye alındı. Planar ve SPECT görüntülemeler için okuyucular arası uyum ortalama ve kabul edilebilir iken SPECT/BT görüntülemeler için çok iyi uyum olarak değerlendirildi. Tüm ağırlıklı kappa skorları için p<0,001 idi. Planar, SPECT, SPECT/BT görüntülemelerin receiver operating characteristic analizleri sırasıyla okuyucu 1 için 0,818, 0,820, 0,954 (p<0,001); okuyucu 2 için 0,896, 0,890, 0,971 (p= 0,007); okuyucu 3 için 0,765, 0,814, 0,935 (p<0,001) olarak hesaplandı. Görüntülemeye SPECT/BT görüntülemenin eklenmesi şüpheli sonuçları azalttığı gibi kemik metastazından şüphelenilen hastalarda planar görüntülemeye gore daha yüksek tanısal doğruluk ve okuyucular arası uyum sağlamaktadır.

Abstract:
The purpose of this prospective study was to investigate the additional value of single photon emission computed tomography/computed tomography (SPECT/CT) over whole-body planar bone scintigraphy in cancer patients in terms of diagnostic confidence and the possible impact on the clinical management. This study includes 101 patients, mean age 60 years (10 -85 years), 34 men and 67 women; who underwent 99mTc-methylene diphosphonate (MDP) whole-body planar bone scintigraphy and were submitted to SPECT imaging with low-dose CT for equivocal findings. There were 181 fokal equivocal uptake in 101 patients. The images were evaluated by three independent reviewers and each focus of abnormal increased tracer uptake was recorded using a 5-point diagnostic confidence scale as benign, probably benign, indeterminate, probably malign and malign. Interpretation was carried out initially on planar, SPECT and then SPECT-CT images. Diagnostic confidence for each lesion which seen on images scored by three reviewers. İnter-reviewer agreement was evaluated using a weighted kappa scores. The value of SPECT/BT images was assessed by using receiver operating characteristic analyzes. İnter-reviewer agreement was moderate/fair agreement for planar and SPECT images and very good agreement for SPECT/BT images. All weighted kappa scores were significant at p<0,001. Planar, SPECT and SPECT/BT images receiver operating characteristic curve for reviewer 1 was 0,818, 0,820, 0,954 (p<0,001); for reviewer 2 was 0,896, 0,890, 0,971 (p= 0,007); for reviewer 3 was 0,765, 0,814, 0,935 (p<0,001) respectively. The addition of SPECT/CT resulted in a significant reduction of equivocal reports; a definitive diagnosis and increased diagnostic confidence with SPECT/CT was given in the majority of the patients due to the improved diagnostic confidence compared to planar imaging alone in cancer patients with suspected bone metastases.