İslam hukukunda Ehl-i kitapla evlilik ve aile hayatına yansımaları
Marriage with the people of the scripture (Ahl kitâp) and its reflection on family life in islamic law
Yazar: NEBİYE KAZANCI
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ASLAN TOPÇUOĞLU
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: Aile = Family ; Aile hayatı = Family life ; Ehl-i Kitab = Ahl al-Kitab ; Evlilik = Marriage ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; İslam hukuku = Islamic law ; İslamiyet = Islam

Özet:
Aile her dönemde bireylerin ve toplumların vazgeçemediği önemli bir müessese olagelmiştir. Hukuken evlenmelerinde bir engel bulunmayan erkekle kadının evlenerek kurmuş oldukları bu kurum, toplumsal ahlâkın muhafazasında da büyük bir rol oynamaktadır. Nitekim toplumsal barış ya da kargaşa ve çözülmelerle -toplumun en küçük yapıtaşı olan- aile yapısının sağlamlığı veya zayıflığı arasında doğrudan bir ilişki bulunmaktadır. Millî ve manevî değerlerin muhafaza edilip sonraki nesillere aktarılmasında da aile müessesesinin pozisyonu önemlidir.
Aile kurumu inşa edilirken inanan bireylerin kiminle evlenip kiminle evlenemeyeceği hususunda dinlerin önemli ölçüde belirleyici etkisi bulunmaktadır. Semavi dinler -Yahudilik, Hıristiyanlık, İslam- temel olarak mensuplarının farklı dinden -hatta bazı mezhepler aynı dine mensup olup farklı mezhepten- biriyle evlenmelerine hoş bakmamakta; hatta yasak kapsamında değerlendirmektedir. Bu hususta İslam'ın geniş ve teferruatlı bir alan tanıdığı aile hukukunda, bilhassa evlilik mevzusunda pek çok kaideler ve hükümler bulunmaktadır. İslam hukukunda evliliğe dair hükümlerde din farkı geçici evlilik engelleri arasında zikredilmektedir. Müslüman bir kimsenin kendi dinine mensup olmayan biriyle -Müslüman olmadıkça- evliliği söz konusu olamamaktadır. Fakat Şâri', Müslüman erkeğin iffetli ehl-i kitap bir kadınla evliliğini bu genel kaideden istisna etmiş ve aile kurmaları hususunda bu kimseleri serbest bırakmıştır. Müslüman kadının farklı dine mensup erkekle evlenmesi ise icmâen yasak kabul edilmektedir. 
Kur'an ve sünnet çerçevesinde incelendiğinde Yahudi ve Hıristiyanları içine alan ehl-i kitaptan bir kadınla Müslüman bir erkeğin evlenmesi aile hayatına yansıyacak bazı olumsuzlukları barındırmaktadır. Dinler arası karma evlilik yapan kişilerin farklı kültürlerde ve farklı din esasları üzerine yetişmiş olmaları, dünyaya gelen çocuklara hangi din eğitiminin verileceği ve aralarında oluşacak iletişimsizlikten kaynaklı birtakım sıkıntı ve problemlerin doğmasına yol açabilmektedir. Bu durum ise başta aile olmak üzere toplumu derin bir şekilde etkileyebilmektedir. 


Anahtar Kelimeler: Aile, Evlilik, Din Farkı, Ehl-i kitap, Yahudi, Hıristiyan, Müslüman

Abstract:
Family has always been an indispensable institution for individuals and societies. This institution, which was established by marrying men and women, who do not have any legal obstacles to marrying, also plays an important role in the conservation of social morality. As a matter of fact, there is a direct relationship between social peace or turmoil and dissolution and the strength or weakness of the family structure, which is the smallest building block of society. The position of the family establishment is also important in preserving national and spiritual values and transferring them to the next generations.
While the family institution is being built -with woman and man-, religion is effective in terms of whom individuals can and cannot marry. The heavenly religions - Judaism, Christianity, Islam- do not look with favor on their members - some sects even belong to the same religion but belong to different sects- to marry a different religions member; it even deemed that is a ban. In this regard, there are many provisions and rules in family law, especially on the issue of marriage, in which Islam recognizes a wide and detailed field. In Islamic law, the religious difference among the provisions on marriage is mentioned as temporary marriage barriers. It is not possible for a Muslim person to marry a person who is not a member of own religion, unless be a Muslim. However, the Shari (judge) made the marriage of the Muslim man to the chaste woman an exception from this general rule and freed these people to establish a family. The marriage of a Muslim woman to a man of a different religion -except for a group of thinkers- is consensusly considered illegal.
When examined within the framework of the Quran and sunnah, the marriage of a Muslim person with one of the people of the scripture (ahl kitap) group that includes Jews and Christians has some negativities that will reflect on family life. The fact that people who have mixed marriages between religions have grown up in different cultures due to may cause some difficulties and problems for the religious education to be given to their children and the lack of communication between them.


Keywords: Family, Marriage, Religion Differences, People of The Scripture (Ahl Alkitab), Jewish, Christian, Muslim