Sivil itaatsizlik perspektifinden ABD'de sivil haklar hareketi
Civil rights movement in USA from the perspective of civil disobedience
Yazar: MERVE DEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİME LEYLA SANLI OLUÇ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Afro-Amerikan = Afro-American ; Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Sivil Haklar Hareketi = Civil Rights Movement ; Sivil itaatsizlik = Civil disobedience

Özet:
ABD'deki Afro-Amerikan vatandaşların, 1955-1965 döneminde sivil itaatsizlik eylemleri aracılığıyla verdikleri sivil haklar mücadelesi bu tez çalışmasının konusunu oluşturmaktadır. Sivil haklar mücadelesi, ABD gibi liberal idealler üzerine kurulmuş bir ülkede; vatandaşlık haklarının kullanımında engellerle karşılaşan, içinde bulundukları toplumda ötekileştirilen ve ayrımcı muamelelere maruz kalan Afrika kökenli Amerikalı insanların kadim bir suskunluktan aktif bir politik ve vicdani uyanışa geçme süreci olması bakımından önemlidir.
Çalışmada; bir araç olsa da amacı kendinde olan, münferit durumlara ilişkin olsa da evrensel değeri yadsınamayacak sivil itaatsizliğin anarşist bir kavram olmayıp, liberal demokratik devlete içkin bir kavram olarak sivil haklar mücadelesine yaptığı katkıyı göstermek amaçlanmıştır. Bunun için tarihsel çalışma yöntemi tercih edilmiş olup elde edilen veriler örnek olay incelemesi şeklinde sunulmuştur. 1955-1965 yılları arasındaki bu dönemsel çalışmada, açıklayıcı ve yorumlayıcı bir yaklaşım benimsenmiştir. 
Tez çalışmasının sonunda ABD'deki Afro-Amerikan vatandaşların, vatandaşlıktan dolayı sahip oldukları hakları kullanamama sorununun, sivil itaatsizlik eylemleri aracılığıyla -genel olarak- çözüldüğü sonucuna ulaşılmıştır. ABD'de renkler hiyerarşiyle ilgili sorunlar hala devam etmekle birlikte, sivil hakların kullanımına ilişkin federe devlet kısıtlamaları kaldırılmış ve 1964 Sivil Haklar Yasası ile tüm bu kazanımlar federal güvence altına alınmıştır. 
Anahtar Kelimeler: sivil itaatsizlik, şiddetsizlik, Afro-Amerikalılar, sivil haklar mücadelesi

Abstract:
The subject of this thesis is the civil rights struggle of Afro-American citizens in USA between 1955 and 1965 via civil disobedience action. In a country is grounded on liberal ideals like the USA, civil rights struggle is important for Afro-American people who are being deprived of citizenship rights, exposed to discrimination and have been otherized in society they are in, as a transition process from archaic silence to an actively political and conscientious awakening.
In this study, it was aimed to show that the contribution of civil disobedince to civil rights struggle. Civil disobedience is not only vehicle but also autotelic and it relates to individual cases which also cannot be denied univarsal value. It's not an anarchic concept but a concept relating to liberal democratic state. Therefore historical study method has been preferred and the obtained data was presented as case study. In this periodical study between 1955 and 1965 a descriptive and an interpretive approach was adopted. 
At the end of the this thesis study, it has been concluded that the problem of Afro-American citizens in USA not exercising their citizenship rights has been solved in general via civil disobedince actions. Although problems related to hierarchy of colours are still continue, federated states restriction have been lifted. All these achievements have been guarentted by federal state with Civil Rights Act in 1964.
Key Words: civil disobedience, nonviolence, Afro-Americans, civil rights struggle