İş yaşam dengesi ve tükenmişlik ilişkisinde algılanan örgütsel desteğin rolü: Tekstil çalışanları üzerine bir araştırma
The role of perceived organizational support in the relationship between work-life balance and burnout: A research on textile workers
Yazar: LEYLA  AYLİN AKDOĞAN
Danışman: PROF. DR. SONER TASLAK
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Algılanan destek = Perceived support ; Tekstil işletmeleri = Textile enterprises ; Tükenmişlik = Burnout ; Örgütsel destek = Organizational support ; İş-yaşam dengesi = Work-life balance

Özet:
Çalışmada, günümüz çalışan ve örgütler için önem arz eden konulardan olan algılanan örgütsel desteğinin, iş yaşam dengesi ve tükenmişlik ilişkisindeki aracılık rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. İş yaşam dengesi ve tükenmişlik ilişkisinde algılanan örgütsel desteğin rolü kapsamında tekstil firmalarında görev alan 384 beyaz yakalı çalışan araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırma da veri toplamı aracı olarak anket tekniğinden yararlanılmıştır. Anketin ilk bölümünde katılımcıları tanımlayıcı demografik sorular yer almaktadır. Diğer bölümlerde ise "İş Yaşam Dengesi Ölçeği", "Tükenmişlik Ölçeği" ve "Algılanan Örgütsel Destek Ölçeği" olmak üzere üç ölçek yer almaktadır. Verilerin analizi SPSS v22.0 paket programında yapılmıştır. 
Araştırma sonucunda; yaşa göre iş yaşam dengesi alt boyutlarından iş yaşam uyumu; eğitim durumuna göre kendine zaman ayırma ve mesleki tecrübeye göre ise yaşamın işten ibaret olması boyutlarında anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Katılımcıların tükenmişlik alt boyutları değerlendirmelerinin ise yalnızca yaş değişkenine göre bütün boyutlarda anlamlı bir farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Algılanan örgütsel destekle ilgili olarak ise yalnızca eğitim durumu değişkenine göre gruplar arasında anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Korelasyon analizi sonuçlarını göre, iş yaşam dengesinin kendine zaman ayırma boyutunun tükenmişliğin tüm boyutları; İş yaşam uyumu boyutunun, duyarsızlaşma ve kişisel başarı hissi boyutları; Yaşamın işten ibaret olması ve yaşamı ihmal etme boyutlarının ise duyarsızlaşma ve duygusal tükenme boyutları ile arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. İş yaşam dengesinin bütün alt boyutlarının algılanan örgütsel destekle arasındaki pozitif yönlü bir ilişki olduğu; algılanan örgütsel destek ile tükenmişlik boyutları arasındaki ilişkiye baktığımız da ise yalnızca kişisel başarı hissi ile arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların tükenmişlik ve iş yaşam dengesinde algılanan örgütsel desteğin rolünün belirlenmesi için yapılan aracılık test sonucunda ise yalnızca iş yaşam dengesinin kendine zaman ayırma ve iş yaşama uyumu boyutları ile tükenmişliğin kişisel başarı hissi ile arasındaki ilişkide algılanan örgütsel desteğin tam aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, it is aimed to examine the mediating role of perceived organizational support, which is one of the important issues for today's employees and organizations, in the relationship between work-life balance and burnout. Within the scope of the role of perceived organizational support in the relationship between work-life balance and burnout, 384 white-collar employees working in textile companies formed the sample of the research. Questionnaire technique was used as a data collection tool in the research. In the first part of the questionnaire, there are demographic questions describing the participants. In the other sections, there are three scales: "Work-Life Balance Scale", "Burnout Scale" and "Perceived Organizational Support Scale". Data analysis was done in SPSS v22.0 package program.
As a result of the research; work-life adjustment, one of the sub-dimensions of work-life balance for age; It has been observed that there is a significant difference in the dimensions of taking time for oneself according to education level and the dimensions of life consisting of work according to professional experience. It was determined that the evaluations of the participants' burnout sub-dimensions showed a significant difference in all dimensions only according to the age variable. Regarding perceived organizational support, it was observed that there was a significant difference between the groups only according to the variable of educational status. According to the results of the correlation analysis, all dimensions of burnout in the self-spending time dimension of work-life balance; Depersonalization and sense of personal accomplishment dimensions of work-life adjustment; It has been determined that there is a positive relationship between the dimensions of life consisting of work and neglecting life with the dimensions of depersonalization and emotional exhaustion. There is a positive relationship between all sub-dimensions of work-life balance and perceived organizational support; When we look at the relationship between perceived organizational support and burnout dimensions, it has been determined that there is only a positive relationship between the sense of personal achievement and burnout. As a result of the mediation test conducted to determine the role of perceived organizational support in the participants' professional burnout and work-life balance, it was determined that perceived organizational support had a full mediating role only in the relationship between the dimensions of work-life balance, taking time for oneself and work-life adjustment, and burnout with the sense of personal accomplishment.