Ankara il merkezinde yaşayan 61-72 aylar arasında çocuğu olan annelerin, çocuk hakları ve anne olmaya ilişkin bilgi düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
The relationship between mothers -whose children 61-72 months-level of knowledge about children rights and the level of knowledge about parenting in Ankara
Yazar: KEVSER KIZILIRMAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM ALKAN ERSOY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anne eğitimi = Mother education ; Anneler = Mothers ; Bilgi = Information ; Bilgi = Information ; Eğitsel bilgi = Educational knowledge ; Hayat bilgisi = Life science ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Çocuk Hakları Sözleşmesi = Children Rights Convention ; Çocuk hakları = Children's rights

Özet:
Araştırmanın genel amacı, annelerin çocuk hakları ve anne olmaya ilişkin bilgi düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. 2012-2013 eğitim-öğretim yılında Ankara ilindeki Altındağ, Çankaya, Etimesgut, Gölbaşı, Keçiören, Mamak, Pursaklar, Sincan ve Yenimahalle ilçelerindeki okulların birinci sınıflarına devam eden, 2006 ve 2007 yıllarında doğan çocukların anneleri araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Nicel araştırma yöntemlerinden tarama yöntemi kullanılan araştırmada, Özerk (2006) tarafından geliştirilen Anne-Babalık Bilgi Testi (ABBT), Yurtsever (2009) tarafından hazırlanan Ebeveyn Çocuk Hakları Tutum Ölçeği ve araştırmacının hazırladığı Bilgi Formu ile veriler toplanmıştır. Araştırmada uygulanan Bilgi Formu, Anne Babalık Bilgi Testi ve Ebeveyn Çocuk Hakları Tutum Ölçeği'nden elde edilen bulgular bilgisayar ortamına aktarılmış elde edilen veriler SPSS 11,5 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın alt problemlerini çözümlemek amacıyla bağımsız örneklemler t-testi; tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Kruskal Wallis H-Testi, Mann-Whitney U-Testi ve basit doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda annelerin anne-babalık bilgilerinin orta seviyede olduğu görülmüş; annelerin anne babalık bilgisinin annenin yaşına, çalışma durumuna, öğrenim durumuna, sahip olunan çocuk sayısına, annenin doğup büyüdüğü yere ve annenin gelir düzeyini tanımlama durumu değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği saptanmıştır (p<.05). Annelerin çocuk haklarına yönelik tutumlarının yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Annelerin Ebeveyn Çocuk Hakları Tutum Ölçeği'nden aldıkları puanlar incelendiğinde annelerin devlet güvencesi ve desteği ve bakım ve koruma alt boyutlarından aldıkları puanların ve ölçekten aldıkları toplam puanların yaş, çalışma durumu, öğrenim durumu ve annenin doğup büyüdüğü yer değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir (p<.05). Kendi kendine karar verme alt boyutunda ise annelerin tutumlarının yaş, çalışma durumu, öğrenim durumu, çocuk sayısı, çocuğun cinsiyeti, annenin doğup büyüdüğü yer, annenin gelir düzeyini tanımlama durumu ve medeni durum değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermediği görülmüştür. Annelerin Anne Babalık Bilgi Testi'nde yer alan bilgi düzeyleri arttıkça, çocuk haklarına ilişkin tutum düzeylerinde de düşük düzeyde bir artış olduğu belirlenmiştir. Annelerin Anne Babalık Bilgi Testi'nden aldıkları puanların, Ebeveyn Çocuk Hakları Tutum Ölçeği'nden aldıkları toplam puanlarının ve devlet güvencesi ve desteği ile bakım ve koruma boyutlarındaki çocuk haklarına ilişkin tutumlarının anlamlı bir yordayıcısı olduğu (p<.01); ancak kendi kendine karar verme boyutundaki çocuk haklarına ilişkin tutumlarının anlamlı bir yordayıcısı olmadığı görülmüştür (p>.05).




Anahtar Kelimeler : Anne babalık bilgisi, çocuk hakları, Çocuk Hakları Sözleşmesi, annelerin çocuk haklarına ilişkin tutumları, 6-7 yaş

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between mothers' "knowledge about children rights" and "level of knowledge about being a mother". The sample selected from the schools in districts of Altındağ, Çankaya, Etimesgut, Gölbaşı, Keçiören, Mamak, Pursaklar, Sincan and Yenimahalle in Ankara at 2012-2013 academic years. Mothers were selected whose children are attending first class and born in 2006-2007 from these districts. The screening method of quantitative research methods used in the research and Parenting Knowledge Test developed by Özerk (2006), Parents Children's Rights Attitude Scale prepared by Yurtsever (2009) and the Information Form prepared by the researcher were used and the data were collected. The findings from Parenting Knowledge Test, Parents Children's Rights Attitude Scale and the Information Form have been transferred to computer and the data obtained were analyzed using the SPSS 11.5 software package. In order to analysis the sub problems of the study received independent samples t-test; one-way analysis of variance (ANOVA), Kruskal-Wallis H-test, Mann-Whitney U-test and simple linear regression analysis were used. According to the study, mothers' parent information was seen at a moderate level. In addition, it was founded that mothers' parenting knowledge varies significant differences according to the mother's age, work status, education level, number of children, the mother's hometown and mother's income level (p<.05). Mothers' attitude towards children's rights has been identified as a high level. When the scores are examined from Parents Children's Rights Attitude Scale, the significant differences were seen between mothers' scores of subscales of government guarantees and support, care and protection, total score from the scale and the age, employment status, education level, and mothers' hometown (p<.05). In self-determination subscale, there were not seen any significant differences between mothers' attitudes and age, employment status, education level, number of children, child's sex, mother's hometown, income level and marital status. According to the survey, while mothers' score levels in Parenting Knowledge Test increased, it was determined a low-level increase in their attitudes towards children's rights. Mothers' Parenting Knowledge Test scores and Parents Children's Rights Attitude Scale total scores were seen significant predictors of mothers' attitudes about children's rights in government guarantees and support, care and protection subscales (p<.01). However, there was not a significant predictor about mothers 'attitudes about children's rights in self-determination subscale (p>.05).




: Parenting knowledge, children' rights, Convention on the Rights of
 the Child, mothers' attitudes towards children's rights, 6-7 ages