İlköğretim düzeyinde bir karakter eğitimi programı model önerisi ve uygulanabilirliği
A proposal for a model of character education program in primary level and its applicability
Yazar: GÖZDE YILDIRIM
Danışman: PROF.DR. ALİ BALCI
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Etik = Ethics ; İlköğretim = Primary education

Özet:
Bu araştırmada, Türkiye için İlköğretim düzeyinde karakter eğitimi programı ileilgili bir model önerisi geliştirilmesi ve geliştirilen modelin uygulanabilirliğinin ilgilileringörüşlerine göre sınanması amaçlanmıştır.Araştırmanın genel amacı doğrultusunda, İlköğretim düzeyinde karakter eğitimiprogramının ilkelerini, yapılanmasını, işleyişini ve örnek etkinliklerini içeren model,ilgili literatüre göre geliştirilmiştir. Modelin uygunluğuna ilişkin görüşleri belirlemekamacıyla, model dikkate alınarak hazırlanan anket 64 maddelik, 4 boyutlu bir ölçekolarak araştırmacı tarafından geliştirilmiştir. Böylelikle, geliştirilen model, anketaracılığı ile araştırma kapsamına alınanların görüşlerine sunulmuştur. Verilerintoplanması aşamasında Milli Eğitim Bakanlığı, Eğitimi Araştırma ve Geliştirme DairesiBaşkanlığı'nın (EARGED) Doktora düzeyinde yapılan çalışmalara verdiği destektenyararlanılarak, Türkiye evrenini yansıtan bir örnekleme ulaşılması hedeflenmiştir. Buçerçevede, ?çok aşamalı tabakalı örnekleme? yöntemi ile örneklem seçilmiş ve 21ilden toplam 1255 (370 yönetici, 424 öğretmen ve 461 veli) katılımcıya araştırmacıtarafından geliştirilen ?Karakter Eğitimi Modeli Anketi? uygulanmıştır. Elde edilenbilgiler, SPSS programında çözümlenmiştir.Önerilen karakter eğitimi modelinin ilkeleri, yapılanması, işeyişi ve örneketkinlikleri, araştırmaya katılanlar tarafından yüksek düzeyde uygulanabilirbulunmuştur. Ayrıca, araştırmaya katılanların büyük çoğunluğunun karakter eğitimimodelinin ilköğretim okullarında uygulanmasına ihtiyaç duydukları görülmüştür.Araştırmaya katılanların Karakter Eğitimi Modelinin İlköğretim Okullarındauygulanmasına ihtiyaç duyma düzeylerine, görev değişkeni açısından bakıldığında,yöneticiler ile velilerin görüşleri arasındaki farkın anlamlı olduğu görülmüştür. Sonuçveliler grubu lehinedir. Araştırmaya katılanların Karakter Eğitimi Modelinin İlköğretimOkullarında uygulanmasına ihtiyaç duyma düzeylerine, cinsiyet değişkeni açısındanbakıldığında, kadın ve erkek gruplarının görüşleri arasında anlamlı farklılık olduğugörülmüştür. Sonuç kadınlar lehinedir. Araştırmaya katılanların Karakter EğitimiModelinin İlköğretim Okullarında uygulanmasına ihtiyaç duyma düzeylerine,bulundukları illerin gelişmişlik düzeyleri açısından bakıldığında, az gelişmiş illerdebulunanlar ile gelişmiş ve gelişmekte olan illerde bulunanlar arasındaki farkın anlamlıolduğu görülmüştür. Sonuç gelişmiş ve gelişmekte olan iller lehinedir.

Abstract:
This study aims to develop a character education model appropriate to thePrimary Level of Turkish Education System and to test the applicability of this modelaccording to the views of the related parties.Within this framework `the principles, structure, operation and sample activities?of the model have been developed on the basis of the related literature. In the nextstep, the model has been converted to a survey and presented to the views of therelated parties through the support of the Educational Research and DevelopmentDepartment (EARGED) of the Ministry of Education. In choosing the sampling whichrepresents the total field under survey in Turkey, `multi-layered sampling? method wasused. The survey was developed as a 64-item and 4-dimension scale in accordancewith the model to find out the opinions of the participants related to the applicability ofthe model. The Character Education Model Survey was implemented upon 1255participants (370 administrators, 424 teachers and 461 parents). The collectedinformation was evaluated through the SPSS (Statistical Package for SocialSciences) program.The principles, structure, operation and sample activities dimensions of themodel presented in the survey were found out to be completely applicable accordingto the participants? views. Moreover the survey results showed that there is a highdegree of need to apply this model particularly in primary schools in Turkey. Thedegree of need for the application of the model varies according to the duties, sexand the location of the participants. The results show that the mean of the parents ishigher than that of the administrators and the teachers. Also the mean of the femaleparticipants is higher than that of the male participants and the mean of theparticipants living in developed and developing cities is higher than that of those inunder developed cities.