Farklı hekim gruplarının akut rinosinüzite yaklaşımları
Acute rhinosinusitis approach of different physician groups
Yazar: KENAN DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. SELİM ÖNCEL
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Amoksisilin = Amoxicillin ; Doktorlar = Physicians ; Paranazal sinüs hastalıkları = Paranasal sinus diseases ; Paranazal sinüsler = Paranasal sinuses ; Potasyum = Potassium ; Sağlık hizmetleri maliyeti = Health care costs ; Solunum yolları enfeksiyonları = Respiratory tract infections ; Tedavi = Treatment ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis teknikleri ve prosedürleri = Diagnostic techniques and procedures

Özet:
Amaç: Ülkemizde çocuk sağlığı ve hastalıkları, kulak-burun-boğaz ve aile hekimliği alanında çalışan ve pratisyen hekimlerin pediyatrik akut bakteriyel rinosinüzitin tanı ve tedavisine ilişkin bilgi ve uygulamalarının güncel kılavuzlara uygunluk derecesini saptamak ve bu konuda farkındalık sağlamak.

Materyal ve Yöntem : On dokuz soru içeren anket formu, Marmara Bölgesi'nde görev yapan ilgili hekimlere ulaştırıldı. Çalışmaya 500 hekim dahil edildi. Yanıtlar hekimlerin yaşları, cinsiyetleri, mesleki deneyim süreleri, uzmanlık alanları, bir ayda tanı koydukları vaka sayısı gibi değişkenlerle birlikte Amerikan Enfeksiyon Hastalıkları Derneği ve Amerikan Pediyatri Akademisi'nin güncel kılavuzları referans alınarak değerlendirildi.

Bulgular : Akut bakteriyel rinosinüzit tanısı koyduğu her hastaya hemen antibiyotik tedavisi başlamayan hekim sayısı 409'du (%81,8). Doğru antibiyotiği başlayıp yanlış dozajdan reçete eden hekim sayısı 186 (%37,2) idi. Pratisyen hekimlerin ve ayda 20 ve daha fazla sayıda akut bakteriyel rinosinüzit hastası gören hekimlerin akut bakteriyel rinosinüzit tanısını koyma sürecinde daha yüksek oranda yanlış ölçütleri kullandıkları gözlendi (sırasıyla p=0,002 ve p=0,01). Kulak-burun-boğaz hekimlerinin ampirik antbiyotik tedavisini yanlış zamanda başlama oranı, diğer branş hekimlerine kıyasla daha yüksekti (p=0,02). Tanı doğruluğu, meslekte geçirilen süre ile ters orantılıydı.

Sonuç: Çalışmamız, Türkiye'de pediyatrik akut bakteriyel rinosinüzitin tanı ve tedavisinde birinci basamak sağlık hizmetleri düzeyinde önemli bir klinik eylemsizlik sorunu bulunduğunu ortaya koymuştur. Bunun başlıca nedenlerinin çocukluk çağı akut bakteriyel rinosinüzitiyle az karşılaşma, hasta yükü, performans ücreti kaygısı ve kılavuzları takip ederek tıbbi bilgiyi güncel tutmada eksiklik olduğu düşünülmektedir.
Tıbbi bilgileri güncellemeye yönelik özendirme çabaları ve çeşitli destek önlemleri, bu sorunu çözmede etkili olabilir.

Anahtar sözcükler: sinüzit, tanı, tedavi, sağaltım harcamaları, potasyum klavulanat-amoksisilin kombinasyonu

Abstract:
Objective: To determine the degree of concordance of the knowledge and the practice of physicians working in the fields of pediatrics and child health, otolaryngology, and family medicine in pediatric acute bacterial rhinosinusitis to the current guidelines and to raise awareness on this issue.

Material and Methods: A questionnaire containing 19 questions was sent to physicians working in Marmara Region. Five hundred physicians were enrolled in the study. The answers and variables, such as age, gender, duration of professional experience, specialty areas, and number of cases diagnosed in one month, were evaluated with reference to the current guidelines of the American Society of Infectious Diseases and the American Academy of Pediatrics.

Findings: The number of physicians who did not immediately start antibiotic treatment for each patient diagnosed as acute bacterial rhinosinusitis was 409 (81.8%). The number of physicians prescribing the correct antibiotic at the wrong dosage was 186 (37.2%). Family practitioners and physicians who had 20 or more acute bacterial rhinosinusitis patients per month had more tendency to use inappropriate tools in the process of diagnosis (p=0.002 and p=0.01, respectively). The time at which otolaryngologists started empirical antibiotic treatment was more frequently incorrect than that determined for other branch physicians (p=0.02). The diagnostic accuracy was inversely proportional to the duration of professional experience.

Conclusion: Our study revealed an important problem of clinical inertia in the diagnosis and treatment of pediatric acute bacterial rhinosinusitis at the primary care level in Turkey. Its main reasons are thought to be infrequent encounters with childhood acute bacterial rhinosinusitis, patient overload, worries about performance fee, and failure to update medical knowledge by following current guidelines.
Efforts in encouragement to update medical knowledge and various supportive measures for primary care physicians may be effective in solving this problem.

Keywords: sinusitis, diagnosis, therapy, treatment costs, potassium clavulanate-amoxicillin combination