Zihinsel yetersizliği olan çocuğa sahip annelerin evlilik uyumu, sosyal destek algısı ve çocuğunu kabul-ret düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between marital adjustment, social support perception and acceptance-rejection level of mothers with mentally retarded children
Yazar: MUSTAFA DİKER
Danışman: DOÇ. DR. ERKAN EFİLTİ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Ana-çocuk etkileşimi = Mother-child interaction ; Anneler = Mothers ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Evlilik = Marriage ; Evlilik uyumu = Marital adjustment ; Sosyal destek = Social support ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Bu çalışmanın amacı zihinsel yetersizliği olan çocuğa sahip annelerin evlilik uyumu, sosyal destek
algısı ve çocuğunu kabul-ret düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmada annelerin yaşı, eğitim durumu, çalışma durumu, ailenin gelir düzeyi, zihinsel yetersizliği olan çocuğun yaşı ve cinsiyeti değişkenleri ile annelerin evlilik uyumları, sosyal destek algıları ve çocuğunu kabul-ret düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada veriler, katılımcıların demografik özelliklerini belirlemek için hazırlanan Demografik Bilgi Formu, Evlilik Uyum Ölçeği (EUÖ), Yenilenmiş Anne-Baba Sosyal Destek Ölçeği (YASDÖ) Ebeveyn Kabul Red Ölçeği (EKRÖ) kullanılarak toplanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu Hatay ilinde yer alan özel eğitim sınıfları, özel eğitim okulları ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde eğitim alan zihinsel yetersizlikten etkilenmiş 191 bireyin anneleridir. 
Araştırmada zihinsel yetersizliği olan çocuğa sahip annelerin evlilik uyumları arttıkça sosyal destek algılarının da arttığı görülmektedir. Ayrıca annelerin evlilik uyumları arttıkça çocuğunu reddetme düzeyleri azalmaktadır. Araştırmada annelerin sosyal destek algıları arttıkça çocuğunu reddetme düzeylerinin azaldığı görülmektedir. Ayrıca zihinsel yetersizliği olan çocuğa sahip çeşitli demografik özellikleri ile evlilik uyumları, sosyal destek algıları ve çocuğunu kabul-ret düzeyleri arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırma sonuçları ilgili araştırmalar ışığında tartışılmış, öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between marital adjustment, social support
perception and acceptance and rejection levels of mothers with children with mental disabilities. In the study, it was aimed to examine the relationships between the mothers 'age, education level, employment status, family income level, age and gender of the child with mental disability, and mothers' marital adjustment, perceptions of social support, and their child's acceptance-rejection levels. In the study, data were collected using Demographic Information Form, Marriage Adjustment Scale (IDS), Revised Parent Social Support Scale (YASDÖ) Parental Acceptance Rejection Scale (PARQ) prepared to determine the demographic characteristics of the participants. The study group of the study is the mothers of 191 individuals who are affected by mental disability who are educated in special education classes, special education schools and special education and rehabilitation centers in Hatay province.
In the study, it is seen that as the marital adjustment of mothers with children with mental
disabilities increases, their perceptions of social support increase. In addition, as the marital adjustment of mothers increases, their rejection levels decrease. In the study, it is seen that the level of rejection of the child decreases as the mothers' perception of social support increases. In addition, the relationships between various demographic features, marital adjustment, social support perceptions, and acceptance and rejection levels of the child with mentally retarded children were examined. The results of the research have been discussed in the light of relevant research and suggestions have been presented.