Deneysel tip 1 diyabet oluşturulan fare akciğer dokularında görülen histopatolojik değişimler ve endoplazmik retikulum stresinin immunohistokimyasal yöntemlerle incelenmesi
Histopathologic changes in mouse lung tissues in experimental type 1 diabetes model and investigation of endoplasmic reticulum stress by immunohistochemical methods
Yazar: SEÇİL NAZİFE PARLAK
Danışman: PROF. DR. ŞAHİN ASLAN
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology ; Patoloji = Pathology
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Endoplazmik retikulum = Endoplasmic reticulum ; Fareler = Mice ; Histopatoloji = Histopathology ; Kaspazlar = Caspases ; Nükleer faktör-kappa B = Nuclear factor-kappa B ; İmmünohistokimya = Immunohistochemistry

Özet:
Çalışmamızda, Tip 1 diyabetin akciğer dokusu üzerine etkilerini histopatolojik ve immünohistokimyasal yöntemlerle araştırmak ve akciğer dokusunda ER stresine yol açıp açmadığını belirlemek amaçlandı. Bu amaçla deneyde Balb\c türü, 2 aylık, ortalama 40gr, 18 adet erkek fare kullanıldı. Fareler; Kontrol grubu (n=6), Sham grubu (n=6), ve Streptozotocin (STZ) Diyabet grubu (n=6) olmak üzere, rastgele ve sistematik yöntemle, üç gruba ayrıldı.  STZ diyabet grubuna ait farelere tek doz 100 mg/kg STZ intraperitonal enjeksiyon uygulanarak diyabet oluşturuldu. Deneysel sürecin sonunda alınan akciğer dokuları üzerinde histopatolojik, immünohistokimyasal ve semikantitatif incelemeler yapıldı. Histopatolojik incelemelerde; STZ diyabet grubu, kontrol ve sham grubu ile kıyaslandığında bronş, bronşial ve alveolar epitel hücrelerinde dejenerasyon ve apopitotik değişiklikler, damar duvarlarında dejenerasyon izlendi. Ayrıca yer yer kapiller dilatasyonu ve inflamatuvar hücrelerin infiltrasyonu izlendi. İmmünohistokimyasal incelemelerde; STZ diyabet grubunda kontrol ve sham grubuna göre Clara hücreleri, endotel hücreleri, Tip 1 ve 2 pnömositler ve alveolar makrofajlarda ER stresinin göstergeci olan Grp 78 immünoreaktivitesinde önemli derecede artış gözlendi. Ayrıca, bu hücrelerde, ER stresi ile tetiklenebilen inflamatuvar transkripsiyon faktörü NF-kB ve apopitozisin belirleyici proteini kaspaz 3 immünoreaktivitesinde de önemli derecede artış saptandı. Bu sonuçlardan yola çıkarak Tip 1 diyabetin akciğer dokusunda ER stresine yol açabileceği düşünülmüştür. 
Anahtar kelimeler: Akciğer, diyabet, endoplazmik retikulum stresi, fare, Grp 78, kaspaz 3, NF-kB.

Abstract:
In our study, it was aimed to investigate the effects of type 1 diabetes on lung tissue by histopathologic and immunohistochemical methods and to determine whether it causes ER stress in lung tissue. For this purpose, Balb/c type, 2 months old, average 40gr, 18 male mice were used in the experiment. Mice were divided into three groups randomly. These groups were Control group (n = 6), Sham group (n = 6), and Streptozotocin (STZ) diabetes group (n = 6). Diabetes was induced by intraperitoneal injection of a single dose of 100 mg/kg STZ to the STZ diabetes group. At the end of the experimental process histopathological, immünohistochemical and semiquantative examinations were performed on the lung tissues. In histopathological examinations when STZ diabetes group compared with control and sham groups, degeneration and apoptotic changes in epithelial cells of bronchia, bronchioles and alveoli and degeneration in vessels' walls were detected. Also, dilatation of capillaries and infiltration of inflammatory cells were occurred in some areas. İmmünohistochemical studies showed in the STZ diabetic group according to the control and sham group a significant increase in Grp 78 immünoreactivity which is indicator of ER stress that was seen in Clara cells, endothelial cells, type I and II pneumocytes and alveolar macrophages. Also, in these cells, a significant increase in the immünoreactivity of NF-kB which is an inflammatory transcription factor and in the caspase-3 immünoreactivity which shows formation of apoptosis they can also be induced by ER stress were observed. From these results, it has been thought that type I diabetes may lead to ER stress in the lung.
Key words: Caspase 3, diabetes, endoplasmic reticulum stress, Grp 78, lung, mouse, NF-kB