Yaban keçisi envanterinde kullanılan yöntemlerden noktada sayım tekniği ile dron kullanımının karşılaştırılması
Comparison of direct counting and drone counting techniques used in mountain goat inventories
Yazar: ŞAHİN AYDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET YAVUZ
Artvin Çoruh Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Milli Parklar ve Yaban Hayatı alanlarında yeni nesil teknolojilerin gelişmesi ve bu teknolojilerle üretilen ürünlere sahip olmanın maliyeti küçük büyük kamu ve özel şirketlere cazip haline gelmektedir.  Bu teknolojik ürünler arasından özellikle insansız hava araçları içerisindeki en hafif segmentte yer alan akıllı dron sistemleri daha güvenli özellikler, kendini denetleme, akıllı ve doğru sensör kullanımı, faydalı yük taşıma kapasitelerinin artması ile taşımacılık, askeri, lojistik ve diğer ticari sektörlerde kendine yeni kullanım alanları bulmuştur. Uzun zaman ve emek harcanarak yapılan yaban hayatı envanterlerinde dronların kullanılması daha düşük maliyetlerle, daha az insan gücü ile daha az sürede envanter yapılmasına imkan tanımaktadır. Bu memvalde Artvin İli Çoruh Vadisi Yaban Hayatı Geliştirme Sahası içerisinde yaşayan yaban keçilerinin her yıl düzenli bir şekilde noktada direkt sayım metodu ile yapılan envanter çalışmaları ile yeni teknolojik ürünlerden dron ile yapılan envanter çalışması karşılaştırılarak dron ile yaban keçisi envanterinin etkili olup olmadığına bakılmıştır. Bu etkiyi ölçmek için üç adet örnek gözlem noktaları seçilmiştir. Her bir örnek noktasında 2'şer kişilik gözlem grubu olmak üzere toplamda 6 kişi direk gözlem metodu ile envanter yapmış, aynı noktalarda iki kişiden oluşan dron ekibi de dron ile uçuş yapılarak yaban keçisi envanteri yapılmıştır. Çalışma sonucunda 15.12.2018 tarihinde 16 nolu gözlem noktasında direkt gözlem metodu ile 33 birey, aynı tarihte ve saatte dron ile yapılan sayımda 34 birey tespit edilmiştir. 18 nolu gözlem noktasında ise direkt gözlem ile 20 birey, dron ile 22 birey tespit edilmiştir. 29.04.2019 tarihinde 16 nolu gözlem noktasında yapılan sayımda 21 birey direk gözlem metoduna göre, 21 birey de dron ile sayılmıştır. Aynı tarihte 18 nolu gözlem noktasında 14 birey direkt gözlem, 20 birey dron metoduna göre tespit edilmiştir. 18.07.2019 tarihinde yapılan sayımda ise sadece 18 nolu gözlem noktasında yaban keçisi tespit edilmiş olup 6 birey direkt gözlem, 11 birey ise dron metoduna göre tespit edilmiştir. Yapılan çalışma sonucunda dürbün yardımıyla yerleri tespit edilen yaban keçilerinin dron ile yaklaştıkça sesten dolayı saklandıkları yerden çıkmaları sonucu daha önce direkt gözlem ile sayılamayan bireylerin daha kolay sayıldığı görülmüştür. Dron ile güvenli yaklaşma mesafesinin 30 m olduğu tespit edilmiştir. Termal özellikli kameraların ve SAR radarlarının kullanılması ile yer tespitinin kolaylaşacağı ve yaban keçisi yerlerinin kesin olarak tespit edilebileceğinden daha doğru sayımlar yapılmasına ve hareketlerinin takip edilmesine imkân tanıyacağı düşünülmektedir. Dünyada dronların teknolojik gelişimlerinin artmasına bağlı olarak yaban hayatı envanterinde, habitatlarının, popülasyon büyüklüklerinin tespit edilmesinde ve sürdürülebilir av yaban hayatı planlarının yapılmasında daha da önemli bir yer tutacaktır.

Abstract:
The development of new generation technologies and the availability of products related to these technologies are becoming attractive to small-scale public and private companies in the National Parks and Wildlife Refugee areas. Intelligent drone systems which are in the lightest segment of unmanned aerial vehicles, with more secure features, self-monitoring, smart and accurate sensor usage, increased remote control capacities, and increased load liftings are established new connections in transportation, transportation, military, logistics and international markets. In this context, the purpose of this study is to compare direct counting and drone counting the Mountain goat inventory methodologies within the Çoruh Valley Wildlife Protection and Refuge Area in the Artvin Province, Turkey. Three sample observation points were selected to measure differences between two inventory methods. At each sample point, two observers, a total of 6 people were placed to count the mountain goats using the direct observation method. The drone team at the same points consisting of two people: one for flying the drone and other observor helping the pilot to direct the drone to the points where the goats were located. On the date of 15.12.2018, 33, zero (0) and 20 mountain goats were counted at observation point number 16, 17 and 18, respectively. In the inventories made with drone, there were 34, zero (0) and 22 mountain goats at observation points 16, 17 and 18 respectively. We counted 21 and 14 goats at observation point number 16 and 18 respectively with direct method and 21 and 20 goats with the drone method on 29.04.2019. On the third visit (18.07.2019), we counted 6 goats with direct method and 11 goats with drone method at the observation poin number 18. No individuals were found at other observation point numbers 16 and 17 on the same date. It was hard to locate the goats with the drone at the first stage without binoculars' help. Then, once located, the distinction of the flocks with the zoom capabilities of the camera can be made more clearly and precisely as the age and gender distinction are made closer to the drone. It was found out that the goats escaping from the sound of the drone were easier to identify and count the flock of mountain goats. The safe distance to approach to the mountain goats without disturbing using the drones was found to be 30 meters. With the features of thermal cameras and SAR radars, it will be easier to locate mountain goat locations, while making more accurate counts and tracking their movements. Depending on the technological development studies of drones in the world, wildlife inventory will have an even more important place in determining the habitats, population sizes and making wildlife management plans.