Zeytin yapraklarından antioksidan eldesinde mikrodalga ve etüv ile kurutmanın çözücü, sıcaklık ve zaman parametreleri üzerine etkisinin incelenmesi
Effect of oven and microwave drying on solvent, temperature and extraction time in the extraction of antioxidants from olea Europaea L. leaves
Yazar: ŞAFAK KARAKULAK
Danışman: PROF. DR. A. NURSEN İPEKOĞLU
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering ; Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Fenolik bileşikler = Phenolic compounds ; Mikrodalga kurutma = Microwave drying

Özet:
Tarih boyunca çeşitli hastalıkların tedavisinde kullanılan, günümüzde tıp, gıda ve kozmetik sanayilerinde kullanım alanı bulan zeytin yapraklarına olan ilgi yüksek fenolik madde içerekleri dolayısıyla giderek artmaktadır. Kurutma işlemi zeytin yapraklarının hasattan sonra bozunmadan depolanması ve yıl içinde istenildiği zaman kullanılabilmesi açısından çok önemlidir. Bu çalışmada Dikili (İzmir, Türkiye) yöresinden toplanan, mikrodalga ve etüvde kurutulan zeytin yapraklarına; 19 farklı çözücü(saf aseton, saf etanol, saf metanol ve bu çözücülerin farklı oranlarındaki sulu çözeltileri ve sadece saf su) ile, 3 farklı katı (kuru) yaprak/çözücü oranında (1:10, 1:25, 1:50, ağ./ağ.), 3 farklı sıcaklıkta (25?C, 40?C, 70?C) katı-sıvı ekstraksiyon işlemleri uygulanarak fenolik madde içerikli ekstraktlar elde edilmiş ve bu ekstraktların Folin-Ciocalteau yöntemi ile toplam fenolik madde miktarı; % 2,2-difenil-1-pikril hidrazil (DPPH) radikali yakalama aktivitesi yöntemi ile de antioksidan aktiviteleri tayin edilmiştir. Çalışılan deney şartlarında en iyi sonuç; mikrodalgada kurutulan zeytin yaprakları %60'lık etanol-su çözeltisi ile 1:10 katı/sıvı oranında 40ºC ekstrakte edilerek 89,95 ±1,74 mg GAE/g-ky fenolik içeriğinin elde edildiği deneydir. Çalışmadan elde edilen en önemli sonuç; mikrodalga ile kurutmanın, ekstrakların fenolik madde içeriklerini ve antioksidan aktivitelerini pozitif yönde etkilediğinin gözlenmesidir. Bu sonuç ışığında, tıp, gıda ve kozmetik sanayilerinde kullanılan zeytin yapraklarının hasattan sonra kullanılıncaya kadarki süreçte mikrodalga ile kurutulurak saklanabileceğinin uygun olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The interest in leaves of Olea europaea l., which were used as a medicine through the history and which are used in medicine, food and cosmetic industries today, has been increased due to their high phenolic content. Drying is a very important step for olive leaves to improve their shelf life in the storage step preceding their processing. Olive leaves, which were harvested from Dikili (Izmir, Turkey), have dried with microwave and oven and submitted to solid-phase extraction with 19 different solvents (pure aceton, pure ethanol, pure methanol and aqueous solutions of these solvents and only destilled water), with 3 different solid (dry) leaf/solid solvent ratios (1:10, 1:25, 1:50, w/w) and on 3 different temperatures (25?C, 40?C, 70?C) in order to get phenolic extracts. Total phenolic content of the extracts were determined with Folin-Ciacalteu method and antioxidant activity of the extracts were determined with %2,2-difenil-1-pikril hidrazil(DPPH) radical scavenging activity method. The best phenolic content in experimental conditions obtained from microwave dried olive leaves which were extracted with %60 ethanol-water with solid/liquid ratio of 1:10 at 40ºC, as 89,95 ±1,74 mg GAE/g-db. The most important conclusion of this study was drying with microwave had a positive effect on phenolic content and antioxidant activity of the extracts. By the help of this conclusion we can say that microwave drying can be suggested for drying process of the olive leaves for preservation of their quality before preceding their further processing.