Nötrofil lenfosit oranının, sepsisin şiddetinin belirlenmesinde prokalsitonin ile karşılaştırılması /
Yazar: İBRAHİM ORHON
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH SADIK GİRİŞGİN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Servis Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Giriş ve Amaç
Sepsis önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir ve her yıl dünya çapında milyonlarca insanı etkilemektedir. Sepsisin erken tanınması ve kısa zamanda tedavisinin başlanması, morbidite ve mortalite oranını düşürmek açısından oldukça önemlidir. Çalışmamızda sepsisin şiddetinin belirlenmesinde, daha ulaşılabilir ve hızlı sonuç elde edilebilen nötrofil lenfosit oranının, prokalsitonin ile karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem
Bu çalışma retrospektif olarak 01.01.2019 ile 01.11.2022 tarihleri arasında Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Acil Servis Yoğun Bakım Ünitesinde takip ve tedavisi yapılmış olan sepsis tanılı hastalar ile gerçekleştirilmiştir. Hastaların yaş, cinsiyet, başvurudaki vital bulguları, mevcut hastalıkları, laboratuvar değerleri, yoğun bakım kalış süreleri ve hastane içi sonlanım bilgileri kaydedilerek analiz edildi.
Bulgular
Sepsis tanısı almış olan 763 hastadan, dahil edilme ve dışlama kriterlerini karşılayan 522 hasta çalışmaya alındı. Çalışmamızdaki yaş ortalaması 71,9 ± 14,9 (18-100 yaş aralığında) idi. Olguların %60'ı erkekti. Hastaların %87,1'inde komorbidite mevcuttu. Olguların %45,8'inde sepsis odağı saptanamamıştı. Sepsis odağı saptananlar ise sırasıyla pnömosepsis (%28,7), ürosepsis (%13,2), kolanjiyosepsis (%8,4) ve ensefalit (%3,8) şeklindeydi. Hastaların %23'ünde ilk 24 saat içerisinde inotrop ihtiyacı mevcuttu. Yoğun bakımda kalış süresi median 6 gün idi (1-90 gün). Olguların hastane sonlanımında %66,3'ünün exitus (n=346), %33,7'sininde (n=176) taburcu olduğu görüldü. Başka bir merkeze sevk edilen (n=26) ve kendi isteği ile taburcu olan (n=3) hastaların verileri çalışmaya dahil edilmedi. Hayatını kaybeden hastaların ilk 24 saat içerisinde inotrop ihtiyacının daha fazla (p<0,001), yoğun bakım kalış süresi ise daha uzundu (p<0,001). Kaybedilen hastaların laktat seviyesi anlamlı derecede daha yüksek izlenirken (p<0,001), nötrofil, lenfosit, NLO ve prokalsitonin seviyeleri açısından anlamlı farklılık izlenmedi. Septik şok olgularında olmayanlara göre NLO (p=0,030),
V
prokalsitonin (p<0,001) ve laktat (p<0,001) seviyelerinin daha yüksek olduğu izlendi. Mortaliteyle ilişkili faktörler ROC analizleri ile değerlendirildi. Mortalitede en belirleyici parametrelerin sırasıyla YBÜ kalış süresi (AUC=0,650, p<0,001), laktat (AUC=0,639, p<0,001), SKB (AUC=0,589, p<0,001), OAB (AUC=0,587, p<0,001) ve DKB (AUC=0,575, p=0,004) olduğu izlendi. Bununla birlikte NLO, nötrofil ve lenfosit seviyesi mortalitede belirleyici değildi. NLO'nun AUC değeri prokalsitoninden kısmen yüksek olmasına rağmen, iki parametrenin de mortalitedeki belirleyiciliği düşüktü. Sepsis hastalarında, NLO'nun 12,5'in üzerinde olması ise mortalitede %21,6 sensitivite, %53,1 spesifite göstermekteydi. Prokalsitonin seviyesinin 49 ng/mL üzerinde olması ise %7,5 sensitiviteye, %82,3 spesifiteye sahipti. Septik şoklu hastalarda, Prokalsitonin seviyesinin 4,1 ng/mL üzerinde olması ise %61,9 sensitivite, %68,8 spesifite göstermekteydi. NLO'nun 20'nin üzerinde olması ise septik şokta %48,9 sensitiviteye ve %71,1 spesifiteye sahipti. Demografik ve klinik faktörler arasındaki korelasyon analiz edildi. YBÜ kalış süresi ile prokalsitonin seviyesi negatif yönde koreleydi (p<0,001). NLO ile prokalsitonin (p<0,001) ve laktat (p<0,001) pozitif yönde koreleydi. Prokalsitonin seviyesi ile laktat seviyesi pozitif yönde (p<0,001) köreleydi.
Sonuç
Çalışmamızda sepsis şiddetinde NLO'nun belirleyici olduğu görüldü. Prokalsitonin sepsis şiddetinde daha iyi bir belirleyici olmasına rağmen, NLO'nun daha hızlı hesaplanması ve daha ucuz bir tetkik olması önemli avantajlarındandır. Özellikle septik şok olgularında NLO, YBÜ ortamında kullanışlı olabilir. Ayrıca NLO'nun prokalsitonin seviyeleriyle arasında güçlü korelasyon olmasa da prokalsitonine iyi bir alternatif olarak düşünülebilir. Mortalite açısından NLO'nun tanısal performansının yeterli olmadığı görüldü. Bu nedenle NLO'nun APACHE-II, SOFA gibi şiddet skorlamaları, klinik değerlendirme veya prokalsitonin gibi diğer inflamatuvar belirteçlerle birlikte kullanılması ile daha doğru sonuçlar elde edilebilir.

Abstract:
Introduction and aim
Sepsis is an important cause of morbidity and mortality and affects millions of people worldwide each year. Early recognition of sepsis and initiation of treatment in a short time are very important in terms of reducing the morbidity and mortality rate. In our study, it was aimed to compare the neutrophil-lymphocyte ratio, which can be more accessible and faster, with procalcitonin in determining the severity of sepsis.
Material and Methods
This study was carried out retrospectively between 01.01.2019 and 01.11.2022 with patients diagnosed with sepsis who were followed up and treated in Necmettin Erbakan University Meram Medical Faculty Emergency Service Intensive Care Unit. The patients' age, gender, vital signs at admission, current diseases, laboratory values, length of stay in the intensive care unit, and in-hospital outcome information were recorded and analyzed.
Results
Of the 763 patients diagnosed with sepsis, 522 patients who met the inclusion and exclusion criteria were included in the study. The mean age in our study was 71.9 ± 14.9 (range 18-100 years). 60% of the cases were male. Comorbidity was present in 87.1% of the patients. Sepsis focus could not be detected in 45.8% of the cases. Those with sepsis focus were pneumosepsis (28.7%), urosepsis (13.2%), cholangiosepsis (8.4%) and encephalitis (3.8%), respectively. Inotrope was needed in 23% of the patients within the first 24 hours. The median length of stay in the intensive care unit was 6 days (1-90 days). In the hospital outcome, 66.3% of the cases died (n=346) and 33.7% (n=176) were discharged. Data of patients who were referred to another center (n=26) and discharged voluntarily (n=3) were not included in the study. Patients who died had a higher need for inotropes in the first 24 hours (p<0.001) and the length of stay in the intensive care unit was longer (p<0.001). While the patients who died were observed to be higher in lactate level measurements (p<0.001), their evaluations in terms of neutrophil, lymphocyte, NLR and procalcitonin levels were not observed. It was observed that
VII
NLR (p=0.030), procalcitonin (p<0.001) and lactate (p<0.001) evidence were higher in cases of septic shock compared to those without. Factors related to mortality were evaluated by ROC analyses. The most predictive parameters in mortality were ICU length of stay (AUC=0.650, p<0.001), lactate (AUC=0.639, p<0.001), SBP (AUC=0.589, p<0.001), MAP (AUC=0.587, p<0.001), respectively. and DBP (AUC=0.575, p=0.004). However, NLR, neutrophil and lymphocyte levels were not predictive of mortality. Although the AUC of NLR was slightly higher than that of procalcitonin, both parameters were less predictive of mortality. In patients with sepsis, a NLR of over 12.5% showed a sensitivity of 21.6% and a specificity of 53.1% in mortality. A procalcitonin level above 49 ng/mL had a sensitivity of 7.5% and a specificity of 82.3%. In patients with septic shock, a procalcitonin level above 4.1 ng/mL showed 61.9% sensitivity and 68.8% specificity. A NLR over 20 had a sensitivity of 48.9% and a specificity of 71.1% in septic shock. Correlation between demographic and clinical factors was analyzed. Length of stay in ICU and procalcitonin level were negatively correlated (p<0.001). NLR was positively correlated with procalcitonin (p<0.001) and lactate (p<0.001). Procalcitonin level and lactate level were positively correlated (p<0.001).
Conclusion
In our study, NLR was found to be determinant in the severity of sepsis. Although procalcitonin is a better predictor of sepsis severity, NLR is calculated faster and it is a cheaper test. NLR may be useful in the ICU setting, especially in cases of septic shock. In addition, although there is no strong correlation between NLR and procalcitonin levels, it can be considered as a good alternative to procalcitonin. It was seen that the diagnostic performance of NLR was not sufficient in terms of mortality. Therefore, more accurate results can be obtained by using NLR with severity scores such as APACHE-II, SOFA, clinical evaluation, or with other inflammatory markers such as procalcitonin.