Eğitim fakültesi öğretim elemanlarının çevrimiçi öğretime yönelik hazırbulunuşluk algılarının incelenmesi
Investigation of the readiness perceptions of the education faculty instructors' towards online teaching
Yazar: ŞEYMA KÖSEOĞLU
Danışman: PROF. DR. MELEK ÇAKMAK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim fakülteleri = Education faculties ; Hazırbulunuşluk = Readiness ; Çevrimiçi eğitim = Online education ; Çevrimiçi öğrenme = Online learning ; Ölçekler = Scales ; Öğretim elemanları = Instructors ; Öğretmen yetiştirme = Teacher training

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı; eğitim fakültesi öğretim elemanlarının çevrimiçi öğretime yönelik hazırbulunuşluk algılarının incelenmesidir. Bu bağlamda araştırmada, Martin, Budhrani ve Wang tarafından (2019) geliştirilen "Öğretim elemanlarının çevrimiçi öğretime hazırbulunuşluk aracı"nın Türkçe' ye uyarlanması ve sonrasında bu araç ile verilerin toplanması hedeflenmiştir. Karma yöntemin kullanıldığı araştırmada veriler nitel ve nicel yöntemler ile toplanmıştır. Araştırmanın nicel verileri, bu araştırma kapsamında uyarlaması gerçekleştirilen "Öğretim elemanlarının çevrimiçi öğretime hazırbulunuşluk aracı"nın da bulunduğu ve elektronik ortamda hazırlanmış olan bir anket ile araştırmanın nitel verileri ise araştırmacı tarafından hazırlanan görüşme formu ile toplanmıştır. Nicel boyut için araştırma evrenini Türkiye'de bulunan üniversitelerin Eğitim Fakülteleri ve Eğitim Bilimleri Fakültelerinde görev yapan öğretim elemanları; örneklemini ise 2021-2022 öğretim yılında belirtilen fakültelerde görev yapmakta olan öğretim elemanlarından basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenen öğretim elemanları (n=188) oluşturmuştur. Araştırmanın nitel boyutu için amaçlı örnekleme tekniklerinden biri olan kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak katılımcılar (n=18) belirlenmiştir. Araştırmanın nicel verileri Martin, Budhrani ve Wang (2019) tarafından hazırlanan ve bu çalışma ile Türkçeye uyarlaması yapılan "Öğretim Elemanlarının Çevrimiçi Öğretime Hazırbulunuşluk Ölçeği" ile toplanmıştır. Araştırmanın nitel verilerinin toplanmasında, katılımcıların kişisel özelliklerine yönelik sorular ve açık uçlu sorulardan oluşan bir Görüşme Formu kullanılmıştır. Nicel verilerin analizinde, Uluslararası Test Komisyonu (ITC) tarafından hazırlanan uyarlama adımları izlenerek betimsel analizler yapılmış, ölçme aracında bulunan boyutlar için cronbach alfa katsayısı hesaplanmış ve doğrulayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiştir. Araştırmada elde edilen nitel veriler üzerinde içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, demografik özelliklerden sadece cinsiyet faktörü açısından öğretim elemanlarının yetenek (güven) algıları arasında (Wilk's Lambda=0,030) anlamlı düzeyde bir farklılık olduğunu göstermiştir. Araştırmanın bir diğer dikkat çekici sonucu öğretim elemanlarının çevrimiçi öğretime hazırlanma sürecinde en çok 'öğretim elemanı / akran danışmanlığı' desteğini vurgulamaları olmuştur.

Abstract:
The main purpose of this research is to examine the readiness perceptions of the education faculty instructors' towards online teaching. In the context, the aim of the research is to adapt the "Instructors' readiness for online teaching tool" developed by Martin, Budhrani and Wang (2019) into Turkish and then collect data with this tool. In the research in which the mixed method was used, the data were collected with qualitative and quantitative techniques.  Quantitative data of the research were collected with a questionnaire prepared in the electronic environment, including the "instructors' readiness for online teaching tool" adapted within the scope of this research, and the qualitative data of the research was collected with the interview form prepared by the researcher. For the quantitative dimension, the research population consisted of faculty members working in the Faculties of Education and Educational Sciences of universities in Turkey, and the sample consisted of faculty members determined by simple random sampling method from the faculty members (n=188) working in the faculties specified in the 2021-2022 academic year. Participants (n=18) were determined by using convenience sampling method, which is one of the purposive sampling techniques, for the qualitative dimension of the research. The quantitative data of the study were collected with the "Online Education Readiness Scale of Instructors" prepared by Martin, Budhrani and Wang (2019) and adapted into Turkish with this study. An Interview Form consisting of questions about the personal characteristics of the participants and open-ended questions was used to collect the qualitative data of the study. In the analysis of quantitative data, descriptive analyzes were made by following the adaptation steps prepared by the International Testing Commission (ITC), the cronbach alpha coefficient was calculated for the dimensions in the measurement tool, and confirmatory factor analysis was performed. Content analysis was conducted for the qualitative data obtained in the research. According to the results of the research, there is a significant difference between the ability (confidence) perceptions of the instructors (Wilk's Lambda=0.030), only in terms of the gender factor, which is one of the demographic characteristics. Another remarkable result of the research was that the instructors mostly emphasized the support of 'instructor / peer counseling' in the process of preparing for online teaching.