Ovarian hemorajik kist-endometrioma ayırımında difüzyon MR incelemenin tanısal etkinliği /
Yazar: ORHAN KAYA
Danışman: DOÇ. DR. NURİ ÖZGÜR KILIÇKESMEZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Difüzyon manyetik rezonans görüntüleme = Diffusion magnetic resonance imaging ; Endometriyoz = Endometriosis ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Over hastalıkları = Ovarian diseases ; Over kistleri = Ovarian cysts ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential

Özet:
GİRİŞ: Ovaryan endometrioma ve hemorajik kistler kadınlarda sık görülen jinekolojik patolojilerdir. Hemorajik kistler genellikle birkaç menstrual siklus sonrası gerilediğinden sadece takip edilirken, endometrima pelvik ağrı, disparoni, disüri gibi şikayetlere yol açması nedeniyle cerrahi yöntemlerle tedavi edilir. Manyetik rezonans (MR) görüntüleme bu iki hastalığın değerlendirilmesinde ve ayırıcı tanısının yapılmasında tercih edilen bir görüntüleme yöntemidir.
AMAÇ: 2014-2017 yılları arasında İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum kliniğine pelvik ağrı şikayetiyle başvurup, endometrioma veya hemorajik kist öntanısıyla takip veya ameliyat edilen hastaların MR görüntüleme ve difüzyon ağırlıklı görüntüleme (DAG) bulgularının retrospektif olarak değerlendirilmesi ve ayırıcı tanıya katkılarını araştırmayı amaçlamaktayız.
MATERYAL METOD: Çalışmamıza 2014-2017 yılları arasında İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum kliniğine pelvik ağrı şikayetiyle başvuran; endometrioma patolojik tanılı ve takipli 71 hastada toplam 87 lezyon, hemorajik kist nedeniyle takip edilen 25 hastada toplam 25 lezyon dahil edildi. MR incelemeler kliniğimizde var olan 1,5 tesla MRG cihazinda (GE Healthcare Signa HDi 1,5 T) supin pozisyonda kontrastlı alt batın MRG tetkiki şeklinde yapılmıştır. Tüm incelemelerde aksiyel T1A, aksiyel T2A, sagittal T2A, koronal STIR, DAG, aksiyel T1A kontrastlı ve sagittal T1A kontrastlı sekanslar alındı. DAG'ler b=0, b=800 ve b=1000 değerleri kullanılarak elde edildi. Kontrastlı görüntüler 0,1 mmol/kg kontrast madde (gadolinyum preparatı) saniyede 3 ml hızla enjekte edilerek elde edildi. İnceleme süresi ortalama 25 dakika sürdü. DAG'ler işi istasyonunda (GE advantage workstation) özel bir yazılım kullanılarak görünürdeki difüzyon katsayısı (ADC) haritaları oluşturuldu. ADC haritada 50-100 mm2 ROI kullanılarak lezyonun farklı noktalarından ADC değerleri ölçüldü. Bu değerlerler arasından en düşük ADC değeri seçildi.
x
BULGULAR: Çalışmamıza endometrioma tanı ve takipli 87, hemorajik kist takipli 25 lezyon dahil edildi. Her iki grup arasında yaş ve lezyon boyutları arasında anlamlı farklılık izlenmedi. Endometrioma grubunda T2 hipointensitesi, T2 shading ve T2 dark spot bulgusu görülme oranı anlamlı olarak yüksek iken; Hemorajik kist grubunda T1 hipointensitesi anlamlı olarak daha yüksek hesaplandı. ADC değerlerinin karşılaştırılmasında, endometrioma grubundaki ADC değerlerinin hemorajik kist grubuna göre anlamlı olarak daha düşük olduğu görüldü.
TARTIŞMA: Çalışmamızda, T2 shading ve T2 dark spot sign görülme oranı endometrioma grubunda daha yüksek hesaplandı. Fakat ayırıcı tanı açısından anlamlı etkinlik izlenmedi. İki grup arasında ADC değerlerinin karşılaştırılmasında kullanılacak cut off (2x10-3 mm2/sn) değeri yüksek duyarlılık ve özgüllük oranı ile anlamlı etkinlik sağlamaktadır.
SONUÇ: Endometrioma ve hemorajik kistlerin ayırıcı tanısında, MR görüntüleme bulgularının ve DAG özelliklerinin anlamlı etkinliği olduğunu düşünmekteyiz.

Abstract:
INTRODUCTON: Ovarian endometrioma and hemorrhagic cysts are common gynecologic pathologies in women. Hemorrhagic cysts are usually regress only after a few menstrual cycles, so they are followed. Endometrioma is treated by surgical methods because it causes complaints such as pelvic pain, dyspareunia and dysuria. Magnetic resonance imaging (MRI) is a preferred imaging modality for evaluation and differential diagnosis of these two diseases.
PURPOSE: We aimed to retrospectively evaluate the MRI and diffusion weighted imaging (DWI) findings of patients who underwent pelvic pain in Istanbul Education and Research Hospital Obstetrics and Gynecology Clinic between 2014-2017 and diagnosed as endometrioma or hemorrhagic cyst, and to investigate the differential diagnosis.
MATERIAL & METHODS: A total of 87 lesions in 71 patients pathologically diagnosed and followed up with endometriomas and 25 patients with hemorrhagic cyst with the complaint of pelvic pain who had admitted to the Istanbul Education and Research Hospital Obstetrics and Gynecology Clinic between 2014 and 2017 were enrolled in the study. Magnetic resonance imaging was performed with 1.5 Tesla MRI device (GE Medical Systems, Milwaukee, WI) in the supine position with the abdomen coil. Examination were done with axial T1WI, axial T2WI, sagittal T2WI, coronal STIR, DWI and contrast enhanced series. Diffusion-weighted sequence, was obtained using b=0 s / mm², b=600 s / mm² and b=800 s / mm² values. Contrast-enhanced images were obtained by injecting 0.1 mmol / kg contrast material (gadolinium preparation) at a rate of 3 ml per second. The review took 25 minutes on average. Apparent diffusion coefficient (ADC) maps were created using proprietary software DWI data on the workstation (GE advantage workstation). ADC values were measured from different points of the lesion using 50-100 mm2 ROI in the ADC map. The lowest ADC value was selected from these values.
xii
RESULTS: The study included 87 endometrioma diagnosed and followed up, and 25 lesions with haemorrhagic cyst follow up. No significant difference was observed between age and lesion dimensions between the two groups. In the endometrioma group, T2W hypointensity, T2 shading and T2 dark spot findings were significantly higher; T1W hypointensity was significantly higher in the haemorrhagic cyst group. ADC values were found to be significantly lower in the endometrioma group than in the hemorrhagic cyst group.
DISCUSSION: In our study, the incidence of T2 shading and T2 dark spot sign was higher in the endometrioma group. However, there was no significant difference in terms of differential diagnosis. The cutoff (2x10-3 mm2/sec) to be used in the comparison of the ADC values between the two groups provides significant efficacy with high sensitivity and specificity.
CONCLUSION: In the differential diagnosis of endometrioma and hemorrhagic cysts, we think that the MR imaging findings and DAG characteristics are significant.