Farklı ortodontik aparey kullanan hastalarda tükürük ve kandaki bisfenol-A seviyelerinin değerlendirilmesi
Evolution of bisphenol-A levels in saliva and blood in patients using different orthodontic appliances
Yazar: SERDAR ÇİK
Danışman: PROF. DR. NİHAT KILIÇ
Atatürk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2019
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Bisfenol A = Bisphenol A ; Kan = Blood ; Ortodonti = Orthodontics ; Ortodonti-düzeltici = Orthodontics-corrective ; Ortodontik aygıtlar = Orthodontic appliances ; Tükürük = Saliva

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı 4 farklı ortodontik apareyin içerdiği farklı rezinlerden salınan Bisfenol-A (BPA) seviyelerini değerlendirmek ve karşılaştırmaktır.
Materyal ve Metot: Bu tez çalışmasının materyalini Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Ana Bilim Dalı'na ortodontik tedavi için başvuran 78 hastadan elde edilen tükürük ve kan örnekleri oluşturmaktadır. Bu hastalar 4 farklı grupta farklı ortodontik aparey ile tedavi edilmiştir: Birinci grup sabit ortodontik apareyler ile tedavi gören 20 hastadan; ikinci grup TADs aparey uygulanan 20 hastadan; üçüncü grup hareketli aparey kullanan 19 hastadan ve dördüncü grup hareketli fonksiyonel aparey kullanan 19 bireyden oluşturulmuştur. Tükürük ve kan örnekleri hastalardan tedavi başlamadan önce (baseline), tedavi başladıktan 1 gün, 1 hafta ve 1 ay sonra periyotlarında toplanmıştır. Tükürük ve plazma örneklerindeki BPA seviyelerinin kantitatif analizi ultra-performans likit kromatografisi/kütle spektrometrisi (UPLC-MS / MS) ile yapılmıştır.
Bulgular: Tükürük ve plazmadaki BPA seviyeleri özellikle 1. günde olmak üzere zaman geçtikçe tüm gruplarda genellikle artmıştır, ancak bu değişimler hiçbir gözlem periyodu arasında istatistiksel olarak önemli seviyeye ulaşmamıştır. Dört farklı ölçüm zamanlarında alınan tükürük örneklerinin ortalama BPA seviyelerinde gruplar arasında önemli farklılıklar görülmüştür, ancak bu farklılıklar tedavi başındaki (baseline) tükürük BPA seviyelerinin gruplar arasında önemli düzeyde farklı olmasından kaynaklanmıştır. Plazma BPA seviyelerinde oluşan ortalama değişimlerde gruplar arasında önemli farklılıklar görülmemiştir. Tüm gruplarda geniş bireysel varyasyonlar görülmüştür.
Sonuç: Tükürük ve plazma örneklerinin ultra-performans likit kromatografisi/kütle spektrometrisi yöntemiyle analizinden elde edilen bu bulgular, genel olarak incelenen tüm ortodontik apareylerin kullanımı ile devamlı olarak az miktarlarda bile olsa BPA salınımın olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: BPA, Bisfenol-A, Ortodontik tedavi, Tükürük, Plazma.

Abstract:
Objective: The aim of this study is to assess and to compare the levels of bisphenol A (BPA) released from different resins included in four different orthodontic appliances.
Materials and Methods: The material of this study included saliva and blood specimens obtained from 78 patients, who applied to Atatürk University, Faculty of Dentistry, Department of Orthodontics for orthodontic treatment. These patients were assigned 4 groups, whom treated with different orthodontic appliance; first group consisted of 20 patients, who had fixed orthodontic appliances; second group consisted 20 patients, who had TADs appliances; third group consisted 19 patients, who had removable appliances; and fourth group consisted 19 patients, who had removable functional appliances. The periods of collections the specimens were just before orthodontic treatment (baseline), followed by 1 day, 1 week, and 1 month after the initial treatments. The specimens were analyzed with the ultra-performance liquid chromatography/mass spectrometry (UPLC-MS / MS) method for quantitative evaluation of BPA levels.
Results: Saliva and plasma BPA levels were mainly increased, especially at initial one day, as time passed in all groups, but the changes in BPA levels did not reached a statistically significant level at any observation period. Mean BPA saliva levels of four observation points were showed significant differences between the groups, but these differences were mainly stem from significant differences at baseline BPA levels between the groups. Mean BPA plasma levels of four observation points
were showed no significant differences between the groups. Large individual variations were observed in the all groups. Conclusion: The findings of the presents study method with ultra-performance liquid chromatography/mass spectrometry (UPLC-MS / MS) on salivary and plasma specimens mainly confirmed continued release of BPA after wear of all the orthodontic appliances, although in small quantities.
Keywords: BPA, Bisphenol-A, Orthodontic treatment, Saliva, Plasma.