Sağlıklı hayat merkezine başvuran yetişkin obezite hastalarının tamamlayıcı ve alternatif tıp kullanım durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of the use of complementary and alternative medicine in adult obesity patients applying to healthy life center
Yazar: BERİVAN KÜÇÜK
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN ERHAN DEVECİ
Fırat Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Obezite = Obesity ; Tamamlayıcı tedaviler = Complementary therapies ; Tıp-geleneksel = Medicine-traditional ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Obezite tüm Dünya'da yaygınlığı artan önemli bir halk sağlığı sorunudur. Obezite hastaları zayıflamak amacıyla kanıtlanmış tedavi yöntemlerinin yanı sıra hızlı ve daha az zahmetli kilo kaybı sağlamak amacıyla Tamamlayıcı ve Alternatif Tıp (TAT) yöntemlerine yönelmektedirler. Bu araştırma Elazığ Şehit Mehmet Aygün Sağlıklı Hayat Merkezi Sağlıklı Beslenme Danışmanlığı'na başvuran obezite hastalarının TAT kullanma durumlarının değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır
Tanımlayıcı ve kesitsel olan bu çalışma, Sağlıklı Hayat Merkezi'ne başvuran 300 obezite hastasının katılımıyla yapılmıştır. Katılımcılara demografik, sosyal ve sağlık bilgileri ile Tamamlayıcı ve Alternatif Tıp kullanım durumlarını değerlendiren literatür kaynaklı hazırlanmış anket yüz yüze görüşme yöntemiyle yapılmıştır. Veriler istatistik paket programına kaydedilerek, hata kontrolleri, tablolar ve istatistik analizleri yapılmıştır.. 
Araştırma kapsamına alınan kişilerin %95'i kadın, %5'i erkek olup, BKİ ortalamaları 35.56±4.45 kg/m2'dir.  Katılımcıları obezite ile ilgili TAT yöntemi kullanma oranı %63.7 iken kullanılan yöntemler bitkisel tedavi ve akupunkturdur. Bitkisel ürün kullananların en sık kullandığı ürün yeşil çaydır (%80.6). TAT yöntemi kullananların %56.9'u aile, akraba, komşu önerisi ile kullanmış olup, %60.7'si kullandığı yöntemden fayda gördüğünü, %87.4'ü yan etki görmediğini belirtmiştir. TAT kullanımı erkeklerde, ilkokul ve altı eğitim düzeyinde, alt gelir grubunda ve fiziksel aktivite yapmayanlarda anlamlı olarak daha düşük bulunmuştur (p<0.05).
Sonuç olarak obezite hastalarında obezite ile ilgili TAT yöntemi kullanımının yaygın olduğu, ancak kişilerin bu konu ile ilgili bilgi düzeylerinin düşük olduğu görülmüştür. Obez kişilerin obezite tedavisi ve TAT kullanımı konusunda bilinçlenmesini sağlamak amacıyla multidisipliner çalışmalar yapılmalıdır.

Abstract:
Obesity is an important public health problem that is increasingly prevalent in the world. In addition to proven treatment to reduce weight, obesity patients are turning to complementary and alternative medicine to achieve rapid and less laborious weight loss. This study was conducted to evaluate the use of CAM in obesity patients who applied to Elazığ Şehit Mehmet Aygün Healthy Life Center Healthy Nutrition Counseling.
This descriptive and cross-sectional study was conducted with the participation of 300 obesity patients admitted to the Healthy Life Center. A questionnaire prepared from the literature evaluating demographic, social and health information and the use of Complementary and Alternative Medicine was applied to the participants by face to face interview method. Data were recorded in the statistical package program and error controls, tables and statistical analyses were performed.
95% of the people included in the study were female and 5% were male, and the mean BMI was 35.56±4.45 kg/m2. While the rate of using CAM for obesity was 63.7%, the methods used were herbal treatment and acupuncture. The most frequently used herbal product is green tea (80.6%). 56.9% of those who used the TAT method used it on the recommendation of family, relative, neighbor, and 60.7% stated that they benefited from the method they used and 87.4% did not see any side effects. TAT use was found to be significantly lower in men, primary and six education levels, lower income groups and those who did not engage in physical activity (p<0.05).
As a result, it has been observed that the use of TAT methods related to obesity is widespread in obesity patients, but people have low level of knowledge about this subject. Multidisciplinary studies should be performed to raise awareness of obese people about obesity treatment and CAM use.