Sosyal ağlarda benlik sunumu: Gençlerin Instagram kullanımı üzerine bir inceleme
Self-presentation on social networks: A study on Instagram use of young people
Yazar: GÜLNUR YENİLMEZ KAÇAR
Danışman: PROF. DR. YILDIZ DİLEK ERTÜRK
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Benlik sunumu = Self-presentation ; Gençler = Youngs ; Sosyal ağlar = Social networks ; İnstagram = Instagram ; İzlenim yönetimi = Impression management

Özet:
Sosyal ağlar yeni bir sosyal etkileşim mecrası olarak öne çıkarak günlük hayatın önemli bir parçası haline gelmiştir. Bu ağlardan Instagram, görsel içerik temelli olması sebebiyle fotoğraf paylaşımıyla etkileşim imkanı sunan, özellikle gençler arasında popüler bir platformdur. Gençler Instagram'da paylaştığı fotoğraflarla kendilerini sergilemekte, benlik sunumu yapmaktadır. Gençlerin Instagram'da benlik sunumu yaparak benlik açısından belli doyumlar sağladığı, dolayısıyla Instagram'ı yoğun şekilde kullandığı düşünülmektedir. Bu nedenle bu çalışmada, gençlerin Instagram kullanımları alışkanlıkları, kullanım amaçları, izlenim yönetimi davranışları ve sundukları benlik türleri ile ilgili bir durum tespiti yapmak amaçlanmıştır. Gençlerin izlenim yönetimi sürecinde Instagram kullanımı ve beden aracılığıyla benlik sunumu incelenerek bulgular Goffman'ın "izlenim yönetimi" yaklaşımı ile yorumlanmıştır. 

Çalışma kapsamında anket geliştirmek üzere gençlerle bir odak grup görüşmesi yapılmıştır. Görüşme bulguları doğrultusunda ölçme araçları geliştirilerek anket çalışması yürütülmüştür. Araştırma sonucunda, gençlerin Instagram'ı dikkat çekme, ilgi isteği, arşiv yapma, başkalarını gözetleme ve benlik sunum amacıyla kullandığı ve benlikle ilgili ihtiyaçlarını giderdiği görülmüştür. Gençlerin Instagram'ı gönderi ve hikaye olarak iki farklı benlik sunum alanı olarak kullanıp farklı benlik türlerini sergilediği ve izlenim yönetimi yaptığı tespit edilmiş; bu alanda doyum sağlaması nedeniyle Instagram kullanımın yoğun olduğu anlaşılmıştır. Çalışmayla, sosyal ağların benlik ve benlik sunumu açısından bireye doyum sağlayan yeni bir sosyal onay mecrası olduğu Instagram örneği üzerinden ortaya konulmuştur. Çalışmanın çok boyutlu olup daha önce çok çalışılmamış farklı değişkenler arasındaki ilişkiyi analiz etmesi yönünden konuya farklı bir bakış açısı getireceği ve Instagram'da benlik sunumu konusundaki boşluğu gidererek alana katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Social networks have become an indispensable part of daily life standing out as a new social interaction channel. As a social network, Instagram is a popular platform especially among young people, offering an opportunity to interact through photo share with its image-based structure. Young people present themselves with the photos they share on Instagram. It is believed that young people satisfy certain needs related to self by presenting themselves on Instagram; therefore, they use Instagram intensively. For this reason, this study is aimed at determining Instagram usage, the reasons underlying its use, self-presentation behaviour and the types of self presented by young people on Instagram. The use of Instagram and self-presentation through body were studied within the impression management process and were interpreted with "the impression management approach" of Goffman. 

Within the scope of the study, a focus group interview was carried out to construct a survey design. In accordance with the findings of the focus group study, three scales were developed, and the survey, involving these scales, was conducted with young people. As a result of the study, it was determined that young people use Instagram for surveillance, affection-seeking, archiving, self-presentation, attention seeking and satisfy their self-related needs. It was observed that young people utilize Instagram as two distinct self-presentation spheres, namely home page and story section, display different aspects of their self on these areas and manage their impressions. It was understood that the use of Instagram is quite intensive as it provides certain satisfaction to young people. The study demonstrated on the example of Instagram that social networks are a new social approval medium that satisfies the individual in terms of self and self-presentation. It is thought that the study will introduce a different perspective to the subject and contribute to the field by analysing the relationship between different variables which has not been studied much before and by addressing the gap as to the subject.