Demokratik ülkelerde istihbarat teşkilatlarının yapılanması: İngiltere ve Türkiye karşılaştırması
The structure of intelligence services in democratic countries: A case study of the United Kingdom and Turkey
Yazar: YUNUS EREN
Danışman: DOÇ. DR. SÜLEYMAN ÖZEREN
Polis Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Uluslararası Güvenlik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Demokratik devlet = Democratic government ; Demokratik yönetim = Democratic management ; Küreselleşme = Globalization ; MI5 = MI5 ; Milli İstihbarat Teşkilatı = National Intelligence Agency ; Tehdit = Threat ; Türkiye = Turkey ; Örgüt yapısı = Organizational structure ; İngiltere = England ; İstihbarat = Intelligence

Özet:
Sovyetler Birliği (SSCB)'nin dağılması sonrası, uluslararası düzenin temel işleyiş parametrelerine yönelik çalışmalar yapılmış ve teoriler ortaya atılmıştır. Bununla birlikte, tehdit unsurları ve buna paralel olarak geliştirilen güvenlik politikaları değişmeye başlamıştır. Tehdit unsurlarının kendilerinin ve hareket tarzlarının bu şekilde yeni boyutlar alması da, yüksek sayıda sivil ölümle sonuçlanan 11 Eylül 2001 saldırılarında olduğu gibi yeni sonuçlar ortaya çıkarmıştır.Küreselleşen dünyada, uluslararası aktörlerin ellerindeki silahtan çok diğer devletler/tehdit unsurları hakkında sahip oldukları bilgi, kendilerinin rakiplerine nazaran uluslararası arenada hep bir adım önde olmalarına imkân sağlayacaktır. Küresel çağda karşılaşılan yeni tehditlerin, yeni bir mücadele stratejisini ve buna bağlı olarak var olan istihbarat teşkilatlarını zorlaması, yeni bir istihbarat yapılanması ihtiyacını ortaya çıkarmıştır.Bu çalışmada, değişen tehdit algılamaları ve buna paralel olarak geliştirilen güvenlik politikalarının bir sonucu olarak; istihbarat servislerinin ?ulusal güvenlik?teki sorumluluklarının arttığı vurgulanmış, daha sonra küreselleşmeyle beraber gelen söz konusu değişimden Türk istihbarat kurumlarının yapısal/işlevsel/yasal anlamda nasıl istifade edebileceğini belirlemek amacıyla, İngiltere ve Türkiye istihbarat teşkilatları yasal durumları göz önünde bulundurularak görevleri, faaliyetleri ve örgütlenme yapıları açısından karşılaştırmaları olarak incelenmiştir. Ayrıca alanında uzman kişiler ile mülakat yapılarak, elde edilen bulgular ve inceleme neticesinde; Türkiye istihbarat yapısını gelişen teknoloji ve değişen tehdit algılamalarına uyumlu bir yapıya kavuşturmak için neler yapılması gerektiği ile ilgili önermelerde bulunulmuştur.Anahtar Kelimeler: İstihbarat, Türk İstihbaratı, Küreselleşme, İngiliz İstihbaratı, Tehdit Algılamaları.

Abstract:
After the collapse of the Soviet Union (USSR), both researches have been made and theories have been proposed which try to explain the key parameters of international order. In addition to these efforts, security policies started to change due to the shift in threat perceptions. The threat perceptions and their patterns have taken new dimensions, and they resulted in new outcomes, such as 9/11 attacks which resulted in the high number of casualties.The power of international actors much more depends on their knowledge rather than their arms in the globalized world. This knowledge power provides them more advantages compared to their rivals. The new threat perceptions in the global era may require new combatting strategies, and correspondingly new intelligence structure.In this study, increasing responsibilities of the Intelligence agencies is emphasized because of the newly developed security policies in parallel with the changing threat perceptions. Then, Great Britain and Turkey?s intelligence agencies are examined in terms of organizational structures in order to determine how Turkish intelligence community can benefit from this new development of secutiy policies by fuctional, structural and legal means. Furthermore, in order to compete with new threats and keep up with technological developments, policy recommandations are suggested to improve Turkish Intelligence structure under the lights of results of interviews with the intelligence community?s experts.Key Words: Intelligence, Turkish Intelligence, Globalization, English Intelligence, Threat Perceptions.