Herbisit bileşik pendimetalinin olası genotoksik etkilerinin incelenmesi
Research on genetoxic effects of herbicide pendimethaline
Yazar: NAZLI YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. ÜLKÜ ÜNDEĞER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı / Toksikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Elektroforez = Electrophoresis ; Genotoksisite = Genotoxicity ; Herbisitler = Herbicides ; Herbisitler = Herbicides ; Lenfositler = Lymphocytes ; Over = Ovary

Özet:
Pendimetalin (N-(1-etilpropil)-3,4-dimetil-2,6-dinitro-benzenamin) dinitroanilin yapısında, seçici herbisit bileşiktir. Hücre bölünmesini ve devamlılığını inhibe eder. Bitkilerin topraktan çıkmalarını takiben filizlenme aşamasından hemen sonra kısa sürede ölmelerine neden olur. Çeşitli formülasyonlarının yaygın tarımsal kullanımı nedeniyle toprak, yeraltı ve yeryüzü sularında ve havada kirletici olarak bulunmaktadır. Pendimetalin ülkemizde üretilmekte ve ithal edilmektedir. Ülkemizde ve dünyada tarım alanlarında yaygın kullanımı vardır. Pendimetalin, Çevre Koruma Birimi (Environmental Protection Agency, EPA) toksisite sınıflandırmasında toksisite sınıfı III'de yer alan az toksik bir bileşiktir. Çevre Koruma Birimi'nin karsinojenite sınıflandırmasında grup C (insanda muhtemel karsinojenler) sınıfına dahil edilen bir bileşiktir ancak genotoksik etkileriyle ilgili sınırlı bilgi bulunmaktadır. Çalışmamız kapsamında, çeşitli konsantrasyonlarda pendimetalinin olası genotoksik etkileri, insan lenfosit ve Çin hamsteri over hücrelerinde in vitro tek hücre jel elektroforez (comet) yöntemiyle incelendi. Hücreler, 1, 10, 100, 1000 ve 10000 µM konsantrasyonlarda pendimetalin ile 0.5 saat 37°C'de inkübe edildi ve DNA hasarı pendimetalin uygulanmayan, aynı vericiden alınan lenfositler ve CHO hücreleri ile kıyaslandı. Pozitif kontrol olarak, 50 µM hidrojen peroksit kullanıldı. Çalışılan konsantrasyon aralığında önemli hücre toksisitesi gözlenmedi. Pendimetalin 10, 100 ve 1000 µM konsantrasyonlarda insan lenfositlerinde DNA hasarını önemli biçimde artırdı. Ayrıca, CHO hücrelerinde DNA hasarı 1, 100, 1000 ve 10000 µM konsantrasyonlar ile önemli biçimde artarken 10 µM pendimetalin DNA hasarını önemli şekilde azalttı.Anahtar Kelimeler: Pendimetalin, genotoksisite, tek hücre jel elektroforez yöntemi, Çin hamster over hücreleri, lenfositler.

Abstract:
Pendimethaline (N-(1-ethylpropyl)-3,4-dimethyl-2,6-dinitrobenzeneamine) is a dinitroaniline herbicide which selectively controls weeds. It is a cell division and growth inhibitor. It descends plants in a short time after seedling. Pendimethaline which is a soil and water contaminant, causes wide agricultural usage of its formulations. Pendimethaline is manufactured and imported in Turkey. It has a wide usage in Turkey and around the world. Pendimethaline is a slightly toxic compound in Environmental Protection Agency (EPA) toxicity class III. Its classified group C (human possible carcinogen) by the EPA but it has scanty knowledge about its genotoxic effects. In this study, we investigated in vitro genotoxic effects of different concentrations of pendimethaline on human peripheral lymphocytes and Chinese hamster over (CHO) cells by the single cell gel electrophoresis (comet) assay. The cells were incubated with 1, 10, 100, 1000 and 10000 µM concentrations of the pendimethaline for 0.5 h at 37°C and DNA damage was compared with that obtained in lymphocytes from the same donor and CHO cells not treated with pendimethaline. Hydrogen peroxide, 50 µM, was used as a positive control. Within the concentration ranges studied, no significant cytotoxic effects were observed. Pendimethaline at 10, 100 and 1000 µM concentrations significantly increased DNA damage in human lymphocytes. Furthermore, DNA damage in CHO cells, were significantly increased at concentrations of 1, 100, 1000 and 10000 µM whereas at 10 µM pendimethaline decreased DNA damage significantly.Key Words: Pendimethaline, genotoxicity, single cell gel electrophoresis assay, Chinese hamster over cells, lymphocytes.