Zihinsel yetersizliği olan bireylere bankamatikten para çekme becerisinin öğretiminde bilgisayar destekli video öğretiminin etkililiği
The effects of computer-based video instruction in teaching skill of money withdrawal from atms to individual with intellectual disabilities
Yazar: SENİHA KURTOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ERKAN TEKİNARSLAN ; DOÇ. DR. İLKNUR ÇİFCİ TEKİNARSLAN
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: ATM = ATM ; Beceri eğitimi = Skill training ; Bilgisayar destekli öğretim = Computer assisted instruction ; Eğitim = Education ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Video destekli öğretim = Video supported teaching ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education

Özet:
Bu araştırmanın amacı, bilgisayar destekli video öğretiminin bankamatikten para çekme becerisinin kazandırılmasında etkili olup olmadığını incelemektir. Bu amaç doğrultusunda bankamatikten para çekme becerisi, zihinsel yetersizliği olan üç bireye hazırlanan bilgisayar destekli video öğretimiyle öğretilmiştir. Araştırmaya İstanbul Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı bir Özel Eğitim Mesleki Eğitim Merkezi'ne devam eden, hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan, 16 yaşlarında üç birey katılmıştır. Araştırmada tek denekli araştırma yöntemlerinden katılımcılar arası yoklama evreli çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. ZY olan bireylerin video aracılığıyla sunulan hedeflenmeyen bilgi kazanım düzeyleri ve bireylerin bankamatikten para çekme becerisinin bilgisayar destekli video öğretimi aracılığıyla öğretimi hakkındaki görüşlerinin neler olduğu da incelenmiştir.
Araştırmanın bulguları, bilgisayar destekli video öğretimin hafif derecede ZY olan bireylerin bankamatikten para çekme becerisini kazanmalarında etkili olduğunu ve bireylerin uygulama oturumları sona erdikten sonra da bu becerilerin kalıcılığını sağlayarak farklı bankamatikler ve bankamatik kartları, farklı miktarda para ve farklı şifrelere genelleyebildiklerini göstermiştir. Bilgisayar destekli video öğretimi aracılığı ile sunulan hedeflenmeyen bilgi kazanım düzeyine ilişkin bulgular, araştırmaya katılan bireylerin hedeflenmeyen bilgi kazanımını sağladıklarını göstermiştir. Araştırmanın sosyal geçerlilik bulguları, bireylerin bilgisayar destekli video öğretimi ile bankamatikten para çekme becerisinin öğretimine ilişkin görüşlerinin olumlu olduğunu göstermiştir. 

Anahtar Kelimeler: Bilgisayar destekli video öğretimi, bankamatikten para çekme becerisi, akran model, zihinsel yetersizlik, hedeflenmeyen bilgi.

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the effectiveness of computer-based video instruction (CBVI) in teaching the skill of money withdrawal from ATMs to individual with intellectual disabilities. In accordance with this purpose, three individual with intellectural disabilities were taught how to withdraw money from bank ATMs with the video-based model. The subjects were three 16-yearl-old individual with mild intellectual disabilities from a Special Education Vocational Training Centre in affiliation with the Istanbul Provincial Directorate of National Education. The single subject research model was designed with a multiple probe among participants. Furthermore, the acquisition of video-based non-target skills and the social validity of the study were also assessed by asking the participants's ideas on teaching the skill of money withdrawal from ATMs by computer-based video instruction.
Results indicated that CBVI is an effective tool in teaching the skill of money withdrawal from ATMs to individual with mild intellectual disabilities. Skills, which were maintained over time, were further generalized at high levels to different ATMs, different debit cards and for different amounts of money to be withdrawn with different passwords. The findings on non-target skill acquisition were enabled by the computer-based video instruction. The social validity findings of the study revealed that the participants had benefited from the computer-based video instruction in acquiring the skill of money withdrawal from ATMs.

Key Words: Computer-based video instruction, skill of money withdrawal from ATMs, peer model, intellectual disability, non-target skill