İlköğretim yapılarında serbest zaman etkinliği ve iç mekan tasarımı
Leisure aktivity and interior design in primary education building
Yazar: MERYEM KILIÇ AKSU
Danışman: DOÇ. DR. ŞENGÜL YALÇINKAYA
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Sınıf içi davranışlar = In-class behaviors ; Tasarım = Design ; Teneffüs = Break time ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İç mekan tasarımı = Interior design

Özet:
Çocuğun en çok vakit geçirdiği eğitim mekanlarından biri olan sınıf, ders içi ve ders dışı kullanılan mekan olarak çocuğun eğitim yaşamının merkezinde yer almaktadır. İlköğretim yapılarında sınıfların akademik bilginin verildiği ortam olmalarının yanı sıra çocuğun serbest zaman etkinlikleri için uygun koşulları sağlaması beklenmektedir. Bu noktadan yola çıkılarak çalışmada çocukların sınıflardaki serbest zaman davranışlarının ve sınıf mekânının bu davranışları destekleme durumunun tespiti amaçlanmıştır. Sınıflarda serbest zaman etkinlikleri ile ilgili çok boyutlu bilgiye ulaşabilmede mekanın kullanıcısı olan öğrenci ve eğitimcilerin düşünceleri belirleyici olmaktadır. Araştırmada Artvin il merkezinde eğitim gören 154 3.ve 4. sınıf öğrencisi ve 18 eğitimci ile çalışılmıştır. Öğrencilere anket ve resim uygulaması, eğitimcilere yarı yapılandırılmış görüşme formu uygulanmıştır. Elde edilen formlar nitel araştırma desenlerinden içerik analizine tabi tutulmuş, elde edilen veriler tema, alt tema ve kodlar şeklinde analiz edilmiştir. Analizler araştırmacı tarafından 3 ay sonra tekrar edilip, kodlamalar 3 uzman tarafından da incelenerek güvenilirliği test edilmiştir.
Yapılan bu çalışmada öğrencilerin teneffüste sınıfı aktif olarak kullandıkları, sınıflarda en çok oyun oynama, dinlenme, sohbet etme, kitap okuma ve resim yapma davranışları sergilerken, sınıflarda farklı etkinliklere olanak tanıyan etkinlik köşelerinin olmasını ve sınıflarında ev ortamı rahatlığı aradıkları sonucuna ulaşılmıştır. Yerinde yapılan incelemeler sonucunda mevcut sınıfların öğrencilerin davranışlarını ve isteklerini karşılayacak donanımdan uzak olduğu görülmüştür. Çalışma sonucunda okullarda serbest zamanın programlanmasına yönelik tasarım kriterleri elde edilmiştir.

Abstract:
The classroom, which is one of the educational spaces where the child spends the most time, is at the center of the child's educatio lfe as a space used in and outside the classroom. In primary education structures, classrooms are expected to provide appropriate conditions for the child's leisure time activities, as well as being the enviroment where academic knowledge is given. From this point of view, it is aimed to determine the leisure behavior of children in the classroom and the support of the classroom space to these behaviors. The opinions of the students and educators who are the users of the space are decisive in accessing multidimensional information about leisure time activities in the classrooms In the research, 154 3rd and 4th grade students studying in Artvin city center and 18 education were studied. A questionnaire and picture application was applied to the students, and a semi-structured interview form was applied to the educators. The obtained forms were subjected to content analysis, one of the qualitative research designs, and the obtained data were analyzed as themes, sub-themes and codes.
In this study, it was concluded that the students actively use the classroom during recess and they mostly exhibit the behaviors of playing games, resting, chatting, reading books and painting in the classrooms. As a result of the on-site investigations, it has been seen that the existing classrooms are far from the equipment to meet the behaviors and wishes of the students. As a result of the study, design criteria for programming leisure time in schools were obtained.