Organ nakli olan çocukların aile fonksiyonlarının çocuğun ve ebeveynin yaşam kalitesine etkisi
The effect on the quality  of life the child and the parent  of family function of children with organ transplantation
Yazar: MEHMET EMİN DÜKEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. EMRİYE HİLAL YAYAN
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Aile = Family ; Aile araştırmaları = Family surveys ; Aile hayatı = Family life ; Ana-baba = Parents ; Organ nakli = Organ transplantation ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Araştırma organ nakli olan çocukların aile fonksiyonlarının çocuğun ve
ebeveynin yaşam kalitesine etkisini araştırmak amacıyla yapıldı.
Materyal ve Metot: Araştırma 1 Haziran 2017 ile 24 Ocak 2018 tarihleri
arasında İnönü Üniversitesi Karaciğer Nakli Enstitüsü polikliniklerine gelen 74 çocuk
hastayla tanımlayıcı kesitsel tipte bir araştırma olarak yapılmıştır. Veriler "Çocuk Bilgi
Formu", "Ebeveyn Bilgi Formu", "Çocuklar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği", "Yaşam
Kalitesi Ölçeği" ve "Aile Değerlendirme Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin
değerlendirilmesinde Kruskal Wallis, korelasyon ve student t testi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan çocukların yaş ortalaması 12.62±2.87,
ebeveynlerin yaş ortalaması 37.55±7.20 olarak bulunmuştur. Araştırmada yer alan
çocukların %91.9'nun karaciğer nakli olduğu, %56.8'nin erkek olduğu, nakil sonrası
çocukların %40.5'nin okula hiç gidemediğini, çocukların %36.5 annelerinin bağış
yaptığı ve % 50'sinin aile içi ilişkilerinin kötü etkilendiği belirlenmiştir. Çocukların
ölçek toplam puanlarının 47.28±12.18 olduğu, ebeveyn yaşam kalitesinin 33.01±18.23
olduğu saptanmıştır. Organ nakli olan çocukların yaşam kaliteleri ile psikososyal
sağlığa yönelik yaşam kalitelerinin ebeveynlerin yaşam kaliteleri ile pozitif yönde
ilişkisi olduğu bulunmuştur. Organ nakli olan çocukların psikososyal sağlık alanı ve
ebeveynlerin yaşam kalitesi ile aile fonksiyonlarından olan roller, duygusal tepki
verebilme, davranış kontrolü ve genel işlevler alanlarında iyileşme arasında negatif
yönde ilişki tespit edilmiştir.
Sonuç: Nakil olan çocukların yaşam kalitesinin düşük olduğu, ebeveynlerinin
yaşam kalitelerinin çocuklarının yaşam kalitesinden etkilendiği ve aile fonksiyonlarının
bozulduğu belirlenmiştir.

Anahtar kelimeler: Organ Nakli, Çocuk, Ebeveyn, Yaşam Kalitesi, Aile
Fonksiyonları

Abstract:
The Effect on the Quality of Life of the Child and the Parent of Family Function of
Children with Organ Transplantation
Aim: Purpose of the research was conducted to investigate the effect of family
functions of children with organ transplants the child's and parent's quality of life.
Material and Method: The research was carried out as a descriptive crosssectional
study of 74 children from the outpatient clinics at İnönü University Liver
Transplant Institute between 1 June 2017 and 24 January 2018. Data were collected
using "Child Information Form", "Parent Information Form", "Quality of Life Scale for
Children", "Quality of Life Scale" and "Family Assessment Scale". In the evaluation of
the data, the Kruskal Wallis, correlation and student t test were used.
Results: The average age of the children participating in the survey was 12.62 ±
2.87, while the average age of the parents was found as 37.55 ± 7.20. It was found that
91.9% of the children in the study had liver transplantation, 56.8% were male, 40.5% of
the children had never been to school, 36.5% of children donated by their mother and
50% family relationships were adversely affected. The total scores of the children were
found to be 47.28 ± 12.18 and the parental quality of life was 33.01 ± 18.23. It was
found that the life quality of children with organ transplantation and that of
psychosocial health were correlated positively with the quality of life of their parents.
Negative correlations have been found between the psychosocial health field of children
with organ transplantation and the quality of life of parents and their role in family
functioning, emotional responsiveness, behavioral control, and improvement in areas of
general functioning.
Conclusion: It has been determined that the quality of life of the transferring
children is low, that the quality of life of their parents is affected by the quality of life of
their children and that their family functions are impaired.

eywords: Organ Transplantation, Child, Parent, Quality of Life, Family
Function