Primipar kadınlarda Levine'in koruma modeli kullanılarak verilen bakımın doğum sonu dönemdeki yaşam kalitesine etkisi
The effect of care given using Levine's conservation model on postpartum quality of life in primiparas
Yazar: ŞADİYE ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. GÜLŞEN ERYILMAZ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Doğum = Delivery ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Pilates = Pilates ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Uyku = Sleep ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yorgunluk = Fatigue

Özet:
Amaç: Araştırmanın amacı, primipar kadınlara Levine'in koruma modeli kullanılarak verilen bakımın, doğum sonu dönemdeki yaşam kalitesine etkisini incelemektir.
Materyal ve Metot: Araştırma ön test-son test, randomize kontrollü deneysel bir çalışma olarak yapılmıştır. Veriler, 24 Temmuz 2016- 1 Haziran 2017 tarihleri arasında Erzincan Üniversitesi Hastanesi ve bir özel hastanenin kadın doğum kliniklerinde toplanmıştır. Çalışma, yeni doğum yapan 110 primipar kadın (55 deney, 55 kontrol) ile gerçekleştirilmiştir. Deney grubundaki lohusalara rutin uygulamalara ek olarak ev ziyaretleri yapılarak 8 oturumda eğitimler verilmiş ve pilates egzersizleri yaptırılmıştır. Veriler,  Kişisel Bilgi Formu, YİGBS, PUKİ ve DSÖYKDÖ ile toplanmıştır.
Bulgular: Deney ve kontrol grubundaki kadınların sosyo-demografik özellikleri açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Deney ve kontrol grubundaki kadınların Levine'in koruma modeli enerjinin korunması alt bileşenine ilişkin YİGBS-Yorgunluk ve Enerji alt bileşenleri ile PUKİ- Öznel uyku kalitesi, Uyku gecikmesi, Uyku bozukluğu, uyku ilacı vegündüz işlev bozukluğu alt boyutları ile PUKİ- Toplam son test puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Deney ve kontrol grubundaki kadınların yapısal ve kişisel bütünlüğün korunması alt bileşenine ilişkin DSÖYKDÖ-Fiziksel ve psikolojik sağlık alanları alt boyutları son test puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark saptanmıştır. Deney ve kontrol grubundaki kadınların sosyal bütünlüğün korunması alt bileşenine ilişkin DSÖYKDÖ-Sosyal ilişkiler ve çevresel alan alt boyutları ile DSÖYKDÖ-Genel sağlık alanı alt boyutu son test puan ortalamaları arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. 
Sonuç: Primipar kadınlara Levine'in koruma modeline dayalı verilen bakımın, kadınların doğum sonu dönemdeki yaşam kalitesini arttırabileceği bulunmuştur.
Anahtar kelimeler: Hemşirelik bakımı, Levine koruma modeli, postpartum pilates egzersizleri, postpartum uyku kalitesi, postpartum yorgunluk,  yaşam kalitesi

Abstract:
Aim: The objective of the study is to investigatethe effect of care given using Levine's conservation model on postpartum quality of life in primiparae.
Materials and Methods: This study was conducted as a pretest-posttest, randomized, controlled experimental study. The data were collected between 24 July 2016 and 1 June 2017 at the maternity clinics of Erzincan University Hospital, Turkey and a private hospital. The study included 110 primaparae (55 experimental and 55 control subjects) who have newly given birth. The puerperae in the experimental group were paid home visits to provide them with an 8-session training including pilates exercises in addition to the routine practices. The data were collected using a Personal Information Form and the YİGBS, PUKİ and DSÖYKDÖ. 
Results: No significant difference was found between the women in the experimental and control groups with respect to their socio-demographic characteristics. A significant difference was found between the women in the experimental and control groups with respect to the YİGBS-Fatigue and Energy sub-components relating to the energy conservation sub-component of Levine's conservation model and the PUKİ-Subjective sleep quality, Sleep delay, Sleep disorder, Sleeping pills and daytime function disorder subdomains and the PUKİ-Mean posttest total scores. There was also a significant difference between the women in the experimental and control groups with respect to their mean posttest scores of DSÖYKDÖ- Physical and psychological health areas subdomains relating to the conservation of structural and personal integrity sub-component. A significant difference was found between the women in the experimental and control groups with respect to their mean posttest scores of the DSÖYKDÖ-Social relationships and environmental area subdomains and the DSÖYKDÖ-General health subdomain relating to the conservation of social integrity sub-component.
Conclusion: It can be concluded that the care given to primiparae, in line with Levine's conservation model, may enhance the quality of life in the postpartum period.
Keywords: Levine's conservation model, Nursing care, postpartum fatigue, postpartum pilates exercises, postpartum sleep quality, quality of life.