Broyler rasyonlarına kızılçam (pinus brutia) yaprağı ilavesinin performans ve et kalitesi üzerine etkileri
Effects of turkish red pine needles (pinus brutia) supplementation in broiler rations on performance and meat quality
Yazar: MUHAMMAD SHAZAIB RAMAY
Danışman: PROF. DR. SAKİNE YALÇIN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine ; Ziraat = Agriculture
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Et = Meat ; Et kalitesi = Meat quality ; Etlik piliç = Broiler chickens ; Hayvan yemleri = Animal feeds ; Kümes hayvanları = Poultry ; Kızılçam = Red pine ; Pinus brutia = Pinus brutia

Özet:
Broyler Rasyonlarına Kızılçam (Pinus brutia) Yaprağı İlavesinin Performans ve Et Kalitesi Üzerine Etkileri
Son yıllarda araştırıcılar kanatlı beslenmesinde hayvan performansı ile birlikte eti besin madde yönünden zenginleştiren, lipid oksidasyonunu azaltan ve raf ömrünü arttıran doğal yem katkı maddeleri araştırmasına çaba göstermektedirler. Bu amaçla çeşitli bitkiler hayvan besleme denemelerinde yem katkı maddesi olarak kullanılmıştır. Ancak Çam yaprakları vitamin C, karotenler, protein ve bazı yararlı fenolik maddeleri açısından zengin olmasına rağmen kanatlı beslenmesinde bunların kullanımı kapsamlı bir şekilde araştırılmamıştır.
Bu araştırma Türk kızılçam (Pinus brutia) yaprağının alfa-linolenik asit bakımından zenginleştirilmiş karma yemlere ilave edilmesinin broylerlerde performans ve et kalitesi üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Toplam 210 adet günlük Ross 308 erkek broyler civciv her biri 42 civcivden oluşan bir kontrol grubu ve dört deneme grubuna ayrılmıştır. Gruplar her birinde 7 adet civciv bulunan 6 adet alt grubu kapsayacak şekilde düzenlenmişlerdir. Kontrol grubu karma yemine çam yaprak tozu katılmamıştır. Diğer deneme gruplarına %0.25, 0.5, 0.75 ve 1 düzeylerinde çam yaprak tozu ilave edilmiştir. Deneme 6 hafta sürdürülmüştür. 
Broyler karma yemlerine %0.25, 0.50, 0.75 ve 1 düzeylerinde Pinus brutia yaprağı tozunun ilave edilmesi 42 günlük deneme süresince canlı ağırlık, canlı ağırlık artışı, yem tüketim, yem dönüşüm oranı, yaşama gücünü etkilememiştir (P>0.05). Araştırma sonunda karaciğer, dalak, kalp ve taşlık relatif ağırlık yüzdesi, göğüs eti kuru maddesi, protein, yağ ve kül yüzdesi ve abdominal yağı birikimi bakımından da deneme grupları arasında farklılıklar görülmemiştir (P>0.05). Çam yaprak tozu katkısı göğüs eti yağ asidi bileşiminde farklılığa yol açmamasına rağmen %0.50 PNP grubunda yüksek konsantrasyonda oleik asit ve sonuçta yüksek konsantrasyonda MUFA olduğu görülmüştür. Çam yaprağı tozu katkısının karkas randımanı, bursa Fabricius gelişimi, serum trigliserit ve serum IgG düzeyi, göğüs eti pH'sı ve yağ asidi bileşimine etkisi belirsiz olup daha fazla araştırmaya gereksinim duyulmaktadır.   
Broyler karma yemlerine %0.5 Pinus brutia yaprak tozunun ilavesi 4oC'de muhafaza edilen göğüs etlerinde MDA düzeyinin düşük olmasına (P<0.05) yol açmak ile birlikte kan eritrositlerinde SOD aktivitesini de arttırmıştır. Araştırmada PNP'nin %0.50 düzeyinde ilavesi birçok açıdan en iyi umut verici sonuçları sağlamıştır.
Sonuç olarak biyolojik aktif maddeler bakımından zengin olan Pinus brutia yaprak tozu tavuk beslenmesinde sağlığı iyileştirici katkı maddesi olarak kullanılabilir. Tavuk beslenmesinde doğal antioksidan olarak çam yaprağının potansiyel etkilerinin belirlenmesi için daha fazla çalışmaya gereksinim duyulmaktadır.

Abstract:
Effects of Turkish Red Pine Needles (Pinus Brutia) Supplementation in Broiler Rations on Performance and Meat Quality
In past few years, researcher have made serious efforts in poultry nutrition to improve nutrient-richness, decrease lipid oxidation and improve shelf life of meat along with animal performance. For this purpose, a lot of herbs have been used as feed additives in livestock experiments. Although, pine needles are rich sources of vitamin C, carotenes, protein and some health beneficial phenolic compounds, their usage has not been explored extensively in the poultry feeding industry. 
The purpose of this study was to determine the effects of Turkish Red Pine (Pinus brutia) leaves on performance and meat quality when supplemented to broiler diets enriched with alpha-linolenic acid. A total of 210 Ross 308 day old male broiler chicks were allocated into five groups, one control and four treatment groups each containing 42 chicks. Each group was designed to contain 6 replicate with seven chicks per replicate. No pine needles powder was supplemented to control group. Other experimental groups were supplemented with 0.25, 0.5, 0.75 and 1% pine needles powder. Experiment lasted for 42 days. 
The supplementation of 0.25, 0.50, 0.75 and 1% Pinus brutia needles powder in broiler diets for 42 days did not affect the live weight, live weight gain, feed consumption, FCR and liveability of animals (P>0.05). In the end of experiment, no differences were found between experimental groups for relative weight percentages of liver, spleen, heart, gizzard, breast meat dry matter, protein, fat and ash percentages and for abdominal fat accumulation (P>0.05). Pine needles powder supplementation did not modify the breast meat fatty acid composition although a higher concentration of oleic acid and consequently of MUFA were present in the experimental group suplemented with 0.50% PNP. The effect of pine needles powder supplementation on carcass yield, Bursa of Fabricius development, blood serum triglycerides and IgG, breast meat pH and fatty acid composition was unclear and necessitate further investigation.  
of 0.50% Pinus brutia needles to broiler diets decreased the MDA levels in breast meat stored at 4C (P<0.05) as well as it increased the SOD activity of blood erythrocyte lysates in the group. In conclusion, Pinus brutia needles powder rich in biological active materials, can be used in broiler nutrition as feed additive benefiting the animal health. However. more investigation is needed to determine the full potential of PNP supplementation in poultry as a natural antioxidant.