Akrilamid kaynaklı olası oksidatif stresin sıçan doku arjinaz ve nitrik oksit sentaz aktivitelerine etkisi
Effects of acrylamide-induced possible oxidative stress on the activities of arginase and nitric oxide synthase
Yazar: HURİYE EDA ÖZTURAN ÖZER
Danışman: PROF.DR. GÜLBERK UÇAR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Akrilamitler = Acrylamides ; Arjinaz = Arginase ; Oksidatif stres = Oxidative stress

Özet:
Akrilamid endüstride yaygın olarak kullanılan toksik bir kimyasaldır. Buçalışma, subletal dozlarda akrilamid uygulamasının (5 mg/kg ve 50 mg/kg) sıçankaraciğer ve böbrek dokularında arjinaz ve nitrik oksit sentaz (NOS) aktivitelerineetkisini ve dokularda gelişmesi olası oksidatif stresin varlığının araştırılmasınıamaçlamaktadır. Yetişkin Wistar albino sıçanlar, salin uygulanan grup (KONT; n=6),5mg/kg akrilamid uygulanan grup (GRP I; n=6) ve 50 mg/kg akrilamid uygulanangrup (GRP II; n=6) olmak üzere çalışmaya alınmıştır. Uygulamalar intraperitonelolarak beş gün boyunca gerçekleştirilmiştir. Uygulamalardan 48 saat sonra karaciğerve böbrekler izole edilmiştir. Serum aspartat aminotransferaz (AST), alaninaminotransferaz (ALT) aktiviteleri ile kan-üre nitrojeni (BUN) ve kreatininderişimleri belirlenmiş; doku örneklerinde malondialdehit (MDA) ve indirgenmişglutatyon (GSH) derişimleri ile arjinaz ve nitrik oksit sentaz aktiviteleri saptanmıştır.Uygulama, deney hayvanlarında doz-bağımlı olarak vücut ağırlık kaybına nedenolmuştur. Akrilamid uygulaması serum AST, ALT aktiviteleri ile BUN, kreatininderişimlerinde ve karaciğer MDA, GSH derişimlerinde değişikliğe nedenolmamıştır. Karaciğerde arjinaz aktivitesi gram dokuda azalmış, spesifik aktivitedeğişmemiş, NOS aktivitesi ise artmıştır. Böbrek dokusunda ise akrilamiduygulaması ile yüksek doz uygulanan grupta MDA ve GSH derişimlerinde artışsaptanmıştır. Uygulama ile böbrek arjinaz aktivitelerinde doz bağımlı olarak artışbelirlenmiş, NOS aktivitesi ise değişmemiştir. Bulgularımız, akrilamiduygulamasının deneysel modelimizde doku-ve doz-bağımlı olarak oksidatif streseneden olduğunu ve akrilamid kaynaklı olası oksidatif streste hedef organın böbreklerolduğunu göstermektedir. Arjinaz ve NOS aktivitelerinin ters düzenlenmesigerçekleşmemiştir. Karaciğerde artan NOS aktivitesi modelimizde nitrik oksitin(NO) koruyucu rolü olabileceğini düşündürmektedir.Anahtar Kelime: Akrilamid, arjinaz, NOS, oksidatif stres

Abstract:
Acrylamide is a toxic chemical which is widely used in industry. The present studyaimed to evaluate the effects of acrylamide on the activities of rat liver and kidneyarginase and nitric oxide synthase (NOS) considering the possible induction ofoxidative stress. Adult male Wistar albino rats were assigned to three groups assaline treated group (CONT; n=6), 5 mg/kg acrylamide treated group (GRP I; n=6)and 50 mg/kg acrylamide treated group (GRP II; n=6). All treatments were doneintraperitoneally for five days. After 48 h of treatments, liver and kidneys wereisolated. Serum aspartate aminotransferase (AST), alanine aminotransferase (ALT)activities, blood-urea nitrogen (BUN) and creatinine concentrations were determined.Malondialdehyde (MDA) and reduced glutathione (GSH) concentrations, arginaseand nitric oxide synthase activities were evaluated in tissue samples. Acrylamidetreatment caused to a decrease in body weights in a dose-dependent manner. SerumAST, ALT activities; BUN, creatinine concentrations were not altered. Acrylamidetreatment did not alter liver MDA and GSH concentrations. Liver arginase activitiesdecreased in gram tissue whereas specific activity did not change and NOS activityincreased. In kidney, treatment enhanced MDA and GSH concentrations in high-dosetreated group. Kidney arginase activities increased in a dose dependent mannerwhereas NOS activities did not alter. Our results have indicated that acrylamidetreatment caused oxidative stress in a dose and-tissue-dependent manner. It seemsthat kidneys can be considered as a target organ for oxidative stress in this model.There was no apperent reciprocal regulation of arginase and NOS activities. Dosedependentelevation of NOS activity in the liver may indicate that nitric oxidebehaves as a cytoprotective molecule in our model.Keywords: Acrylamide, arginase, NOS, oxidative stress