Arkeolojik ve filolojik veriler ışığında Asur ticaret kolonileri çağı'nda Kültepe'de tekstil üretimi
Textile production at Kultepe- kanish during the old Assyrian  trading colony period in  the light of archaeological & philological data
Yazar: MELEK SOLAK
Danışman: DOÇ. DR. MURAT TÜRKTEKİ ; PROF. DR. FİKRİ KULAKOĞLU
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Arkeoloji = Archaeology ; Arkeolojik alanlar = Archeological areas ; Arkeolojik yerleşim = Archaeological settlement ; Asur Ticaret Kolonileri Çağı = Period of Assyrian Trade Colony ; Filoloji = Philogy ; Kayseri Müzesi = Kayseri Museum ; Kolonileşme = Colonisation ; Kültepe = Kültepe ; Tekstil = Textile ; Tekstil ürünleri = Textile products

Özet:
Bu çalışma Kayseri Arkeoloji Müzesi Müdürlüğü tarafından adıma izin doğrultusunda
gerçekleştirilmiştir. Müzede korunan ve 1948-2010 yılları arasında yapılan Kültepe
kazıları esnasında ele geçirilen 93 adet ağırşak ve 130 adet tezgah ağırlığı incelenmiştir.
Kültepe ağırşaklarında 4 ana ve 6 alt grup tespit edilmiştir. Ağırşakların 66 adedi pişmiş
topraktan, 23 adedinin taştan ve 4 adedinin ise kemikten üretilmiştir. Pişmiş toprak
ağırşakların hamur renkleri; siyah, gri, devetüyü, bej tonlarında değişmektedir.
Ağırşakların yüzeyinde yer alan motiflerin genellikle çizilerek veya yivler ile ve ayrıca
kazıma, çentik ve nokta baskı bezeme ile yapıldığı belirlenmiştir. Birkaç örnekte
motiflerin beyaz boya ile boyandığı görülmüştür. Söz konusu motiflerin çoğunlukla
ağırşakların iğ deliği çevresine uygulandığı saptanmıştır. Tezgah ağırlıkları 6 ana ve 6 alt
grup tespit edilmiştir. Söz konusu eserlerin 126 adedi pişmiş topraktan, 4 adedi ise taştan
üretilmiştir. Pişmiş toprak tezgah ağırlıklarının hamur renkleri gri, siyah, devetüyü ve
kiremit tonlarında değişmektedir. Tezgah ağırlıklarının bir kısmının yüzeyinde kare ve
yuvarlak biçimli damga mühür baskısı varlığı saptanmıştır. Bu çalışma ile Kültepe'de
Asur Ticaret Kolonileri Çağı tekstil üretimine yönelik aletler tespit edilerek, kullanım
alanı ve teknikleri belirlenerek, tipolojik olarak sınıflandırmak amaçlanmıştır..

Abstract:
This study was carried out with the permission given by the Kayseri Archaeological
Museum. 93 spindle whorls and 130 loom weights which are unearthed during the
Kültepe excavations conducted between 1948 and 2010 were examined. There are 4 main
and 6 sub-groups in the spindle whorls of Kültepe. 66 of the spindle whorls were made
of terracotta, 23 of them were made of stone and 4 of them were made of bone. Clay
colors of terracotta spindle whorls are black, gray, buff, beige tones. The motifs on the
surface of the spindle whorls were usually made by drawing or grooving and also by
scraping, notching and dot printing. A few examples show that the motifs were painted
with white paint. These motifs were mostly applied around the spindle hole of the spindle
whorls. Weight of the looms has 6 main and 6 sub-groups. 130 of these works were made
of terracotta and 4 of them were made of stone. The clay colors of terracotta weights vary
in gray, black, buff and tile tones. The purpose of this study was to determine the tools
for textile production during the Assyrian Trade Colonies period in Kültepe, to determine
their usage area and techniques and to classify them typologically.