Avrupa Birliği ve Türkiye'de bölgesel kalkınma politikası aracı olarak bölgesel kalkınma ajansları
Regional development agencies in European Union and Turkey as a means of regional development policy
Yazar: GONCA ÖZKARA
Danışman: DOÇ. DR. LEVENT AYTEMİZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Bölgesel kalkınma = Regional development ; Bölgesel kalkınma ajansları = Regional development agencies ; Kalkınma = Development ; Kalkınma politikaları = Development policies ; Küreselleşme = Globalization

Özet:
Son dönemde dünyada yaşanan değişimler ülkeleri, derinleşen rekabet koşulları içerisinde önemli bir aktör olma ve kendi içerisinde sosyo-ekonomik istikrarı sağlama, sürdürülebilir bir kalkınma sağlayarak rekabet gücü elde etme çabası içerisine sürüklemiştir. Türkiye'de her ne kadar Cumhuriyet'in kurulduğu yıllardan beri bölgesel farlılıkları çözümlemeye yönelik bölgesel politikalar ve projeler uygulansa da Avrupa Birliği'nin genişleme stratejisine dahil olduğu 1999 Helsinki Zirvesi sonrası 04 Aralık 2000 tarihinde AB Bakanlar Konseyi tarafından kabul edilen Katılım ortaklığı belgesinde belirtilen hedefler doğrultusunda, Türkiye'nin etkili bir bölgesel politika geliştirmesi ve strateji belirlemesi zorunlu hale getirmiştir. Türkiye, 2002 yılında Bakanlar Kurulu Kararıyla Avrupa Birliği'nin bölgesel düzeyde uyguladığı müktesebata uygun olarak düzey 1, düzey 2 ve düzey 3 istatistiki bölge birimleri sınıflandırmasını oluşturmuş ve kalkınma programlarını belirtilen IBBS bölgeleri üzerinde yapmaya başlamıştır. Sonrasında 2006 yılında Çukurova ve İzmir Kalkınma Ajans'larının pilot uygulama olarak başlatılması ile dünyada yaşanan dönüşümlere ayak uydurabilme yeteneği ile önemli kurumları arasında yer alan Kalkınma Ajans'larını hayata geçirmiştir. Günümüzde 26 düzey 2 bölgesinde Kalkınma Ajans'ı fiilen faaliyette olup, bölgelerinin sürdürülebilir rekabet gücünü artırmaya yönelik çalışmalarda bulunmaya devam etmektedirler.Bu çalışmada, AB'nin teşvik edici ve hızlandırıcı rol oynadığı ülkemiz açısından yeni bir oluşum olan, performansa ve uzmanlaşmaya dayalı kadrosu ile bölgenin ihtiyaçlarını yerinde tespit ederek, esnek, dinamik, katılımcı ve yol gösterici vasıfları ile ulusal düzeyde ülkenin rekabet gücünü sağlaması açısından önemli bir kalkınma aracı olarak gündeme oturan Bölgesel Kalkınma Ajansları (BKA) tüm yönleriyle ele alınmaya çalışılmış ve bölgesel gelişmişlik farklarının giderilmesi açısından rolleri incelenmiştir.

Abstract:
The changes recently experienced in the world have drifted the countries to an effort of being an important factor in the deepening competition conditions and to provide the socio-economic stability within themselves, to obtain a power of competition to provide sustainable development. Although regional policies and projects to resolve the issue of regional differences have been implemented in Turkey since the years when the Republic was founded, it has been compulsory for Turkey to develop an effective regional policy and specify a strategy in line with the goals in the Accession partnership document that was accepted by the EU Council of Ministers on December 4th, 2000 after the 1999 Helsinki Summit, when they were included in the expanding strategy of the European Union. In accordance with the acquis the European Union implemented at regional level with the decision of the Council of Ministers in 2002, Turkey formed the level 1, level 2 and level 3 statistical regional unit classifications and started to organize their development programs on the specified IBBS regions. Then, when in 2006 the Çukurova and Izmir Development Agencies started as pilot work, the Development Agencies that take part among the important institutions with the skill of following up the changes in the world were put into practice. Currently there are Development Agencies in 26 level 2 regions operating actually and they are continuing their work for increasing the sustainable competition power of their regions.In this study it has been attempted to approach the Regional Development Agencies with all their aspects, which are a new formation for our country where the EU plays a promoting and accelerating role, and which are on the agenda as an important development tool from the point of their providing the competitive power of the country at national level and which specify the needs of the region on the site with their expert staff based on performance and also with their flexible, dynamic and leading qualities and also their roles have been investigated from the point of view eliminating the regional development differences.