Özel ve resmi ortaöğretim kurumlarındaki insan kaynakları yönetimi uygulamalarının mukayeseli incelenmesi (Kayseri ili örneği)
Analysis of human resource management practices in private high schools and public high schools in Kayseri
Yazar: NERİMAN MARTI EMEL
Danışman: DOÇ. DR. NİYAZİ CAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Kayseri = Kayseri ; Ortaöğretim = Secondary education ; Ortaöğretim kurumları = Secondary education institutions ; Yönetim = Management ; İnsan kaynakları = Human resources ; İnsan kaynakları yönetimi = Human resources management

Özet:
Bu araştırmanın genel amacı özel ve resmi ortaöğretim kurumlarında insan kaynakları yönetimi uygulamalarının incelenmesidir. Bu amaçla özel ve resmi ortaöğretim kurumlarındaki yöneticilerin ve öğretmenlerin algılarına başvurulmuştur.Araştırmanın evrenini Kayseri'deki özel ve resmi ortaöğretim kurumları oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi için Kayseri'deki bütün özel liseler ve aynı sayıda resmi lise belirlenmiştir. Yönetici ve öğretmenler için örnekleme yapılmamış, bu okullarda görev yapan tüm yöneticiler ve öğretmenler dahil edilmiştir. Araştırmaya 38 yönetici ve 287 öğretmen olmak üzere toplam 325 kişi katılmıştır.Veri toplama aracı olarak Tabancalı' nın (2004) geliştirdiği insan kaynakları yönetimi anketi kullanılmıştır. Anket öncelikle eğitim yönetimine uyarlanarak Hande Cent tarafından yeniden düzenlenmiş ve geçerlilik, güvenirlik çalışmaları yapıldıktan sonra uygulanmıştır. Bu araştırmada da söz konusu anket kullanılmıştır.Araştırmada elde edilen verilerin analizi için SPSS-12 paket programı kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde ise standart sapma, frekans, yüzde ve aritmetik ortalamalardan yararlanılmıştır. Görev, kıdem, okulun hizmet yılı, görevli öğretmen sayısı, okul türü ve insan kaynakları departmanı değişkenlerine göre farklılıkları tespit etmek amacıyla t-testi, varyans analizi ve post-hoc analizi yapılmıştır.Araştırma sonucuna göre özel ortaöğretim kurumlarında insan kaynakları yönetimi uygulamaları ile ilgili olarak yönetici ve öğretmenlerin resmi ortaöğretim kurumlarındakilere göre daha olumlu görüşe sahip oldukları ortaya çıkmıştır. Özel öğretim kurumlarında insan kaynakları yönetimi uygulamalarına daha fazla yer verildiği saptanmıştır.Resmi okullarda merkeziyetçi bir yapı olduğundan ve insan kaynakları departmanı bulunmadığından alt boyutlarından çoğu uygulanamamaktadır.Resmi okullar çalıştıracakları elemanları seçememekte, işten çıkaramamakta ve İnsan Kaynakları Yönetimi uygulamaları ile ilgili alışılagelmiş merkeziyetçi standartların dışına çıkamamaktadır. Oysa özel okulların çoğunda İnsan Kaynakları Yönetiminin alt boyutları mümkün olduğunca yerine getirilmektedir. Özel okullar insan kaynağına önem vermekte, mümkün olduğunca donanımlı olmasına ve kendini geliştirmesine dikkat etmektedir. Bu yüzden araştırmada yer alan alt boyutları olumlu bulan grup hep özel okul öğretmenleridir.Anahtar Kelimeler: İnsan Kaynakları, Özel Ortaöğretim, Resmi Ortaöğretim.

Abstract:
The aim of this study is to determine to what extent human resource management practices are implemented in private high schools and public high schools as perceived by school principals and teachers.The sample of this study consists of private high schools and public high schools in Kayseri. The sample size of the study is consisted of all of the private high schools and the public high schools of the same number that are randomly selected from different districts in Kayseri. All the pincipals and teachers in these schools are aimed to be involved in the study. As a total of 325 people, including 287 teachers, 38 principals participated in the study.Data for the study is collected through the questionnaire - `Human Resource Management?- which is developed by Tabancalı in 2004. The questionnaire is improved and used by Hande Cent. The same questionnaire is used in this study too.To analyze data, Statistical Package for Social Sciences (SPSS, 12) is used. Standard deviation, frequency, percentage and mean scores are calculated to analyze data. To determine the differences according to job, seniority, function years of school, number of teachers, school variety and human resource administration variables, t-test, one-way ANOVA and post-hoc tests are used.The result of the study indicates that both principals and teachers working at private high schools have more positive aspect about the practices of human resource management than the principals and the teachers working at public schools. It is determined that the practices of human resource management find a place at private high schools more than public schools.Since public schools has a centralist structure and hasn?t got a human resources department, most of the dimensions of human resources management can not be applied.Public schools can not choose or dismiss the employees and can not get out of the centralist frame of human resources management enforcement. However, most of the private schools apply to dimensions of human resources management as much as they can. Pivate schools attach importance to human resource, they take notice of them to be qualified and improve themselves as far as possible. Therefore, the group members who find the dimensions positive are always from the private schools.Key Words: Private Schools, Public Schools, Human Resources