Öğretmenlerin hayatın anlamı ile mutluluğuna ilişkin algıları arasındaki ilişkinin incelenmesi: Karma desen çalışması
Examining the relationship between teachers' perceptions of the meaning of life and happiness: A mixed design study
Yazar: LOKMAN KIZILDAĞ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ALİ AKIN
Mardin Artuklu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan
öğretmenlerin algılarına göre öğretmenlerde hayatın anlamı ve mutluluğun
İncelenmesidir. Araştırma karma araştırma (nitel ve nicel) yöntemi kullanılarak
yapılmıştır. Araştırmanın nicel boyutu betimsel ve ilişkisel tarama modelinde, nitel
boyutu ise fenomenolojik modelde tasarlanmıştır. Araştırmanın nicel boyutunun evreni
Mardin ilinin Kızıltepe ilçesindeki okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan
4087 öğretmenden, örneklemi ise kolay ulaşılabilir örnekleme tekniğine göre ulaşılabilen
758 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın nitel boyutunun çalışma grubunu ise
maksimum örnekleme tekniğine göre seçilen 20 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmanın
nicel boyutunun verileri Kişisel Bilgi Formu, Aydın, Kaya ve Peker (2015) tarafından
geliştirilen "Hayatın Anlamı ve Amacı Ölçeği" ve Peterson, Park ve Seligman (2005)
tarafından geliştirilen "Mutluluk Yönelimleri Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır.
Araştırmanın nitel boyutunun verileri ise araştırmacı tarafından geliştirilen yarı
yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplanmıştır. Karma araştırma yöntemine
göre elde edilen bulgular şu şekilde özetlenebilir; araştırmanın nicel boyutunda,
öğretmenlerin hayatı genel olarak anlamlandırma ve hayatın anlam ve amacı alt boyut
algısı ile mutluluk genel algı düzeyinin ortalamanın (X=69,43) üzerinde olduğu, hayatın
anlamsızlığı ve amaç yoksunluğu alt boyut algı düzeylerinin ise ölçeğimize ait
ortalamanın (X=69,43) altında olduğu görülmüştür. Hayatın anlam ve amacına ilişkin
öğretmen algıları arasında cinsiyet, okul türü, eğitim düzeyi, görev yeri ve gelir düzeyi
değişkenlerine göre anlamlı fark bulunmadığı, mutluluğa ilişkin öğretmen algıları
arasında cinsiyet, okul türü, eğitim düzeyi, görev yeri ve gelir düzeyi değişkenlerine göre
anlamlı fark olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yaş, mesleki kıdem, görev türü ve medeni
durum değişkenine göre hayatı anlamlandırma düzeyi ile mutluluk düzeyleri arasında
öğretmen algıları arasında anlamlı fark bulunmuştur. Araştırmanın nitel boyutundaki
kodların öğretmenlerin hayatı anlamlandırdıkça mutluluğu elde ettiği ve bu bulguların,
araştırmanın nicel boyutunun bulgularını desteklediği görülmüştür. Ayrıca, öğretmen
algılarına göre öğretmenlerde hayatın anlamı ile mutluluk arasında pozitif yönlü (yüksek
düzeyde) bir ilişki olduğu bulgularına ulaşılmıştır. Araştırmamızda hayatın anlamı ve
mutluluğun öznel olduğu yanı sıra hayatın anlamı sorusunun insanlarda birtakım değerler
oluşturduğu ve bu değerlerin insanın motivasyonunu artırarak mutluluk, yaşam doyumu,
yaşam anlamı düzeyini artırdığı sonucu elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Hayatın Anlamı, Mutluluk, Öğretmen

Abstract:
The aim of this study is to examine the meaning of life and happiness in teachers
according to the perceptions of teachers working in pre-school, primary, secondary and
high schools. The research was conducted using mixed research (qualitative and
quantitative) method. The quantitative dimension of the research was designed in
descriptive and relational survey model and the qualitative dimension was designed in
phenomenological model. The population of the quantitative dimension of the research
consists of 4087 teachers working in pre-school, primary, secondary and high schools in
Kızıltepe district of Mardin province, and the sample consists of 758 teachers who can be
reached according to the convenience sampling technique. The study group of the
qualitative dimension of the research consists of 20 teachers selected according to the
maximum sampling technique. The data of the quantitative dimension of the study
consisted of the Personal Information Form and the "Meaning and Purpose of Life Scale"
developed by Aydın, Kaya, and Peker (2015) and the "Happiness Orientations Scale"
developed by Peterson, Park and Seligman (2005) was used. The data of the qualitative
dimension of the study were collected using a semi-structured interview form developed
by the researcher. The findings obtained according to the mixed research method can be
summarized as follows; in the quantitative dimension of the research, it was seen that the
teachers' perception of the meaning of life in general, the meaning and purpose of life
sub-dimension perception and the general perception level of happiness were above the
average (X=69.43), while the perception levels of the meaninglessness of life and lack of
purpose sub-dimension perception levels were below the average (X=69.43) of our scale.
It was concluded that there was no significant difference between teachers' perceptions of
the meaning and purpose of life according to gender, school type, educational level, place
of duty and income level variables, and there was no significant difference between
teachers' perceptions of happiness according to gender, school type, educational level,
place of duty and income level variables. A significant difference was found between
teachers' perceptions of the level of making sense of life and happiness levels according
to the variables of age, professional seniority, type of duty and marital status. It was
found that the codes in the qualitative dimension of the research indicate that teachers
achieve happiness as they make sense of life and these findings support the findings of
the quantitative dimension of the research. In addition, according to teachers' perceptions,
there is a positive (high level) relationship between the meaning of life and happiness in
teachers. In our research, it was concluded that the meaning of life and happiness are
subjective, as well as the question of the meaning of life creates some values in people
and these values increase the level of happiness, life satisfaction and meaning of life by
increasing the motivation of people.
Keywords: Happiness, Meaning of Life, Teacher.