Koroner arter hastalığı olan ve olmayan Tip 2 diabet hastalarında ileri glikasyon son ürünleri
Advanced glycation end products in Type 2 diabetes patients with and without coronary artery disease
Yazar: BURAK ÇİMEN
Danışman: DOÇ. DR. REMİSA GELİŞGEN
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus

Özet:
İleri glikasyon son ürünleri (AGEs) protein, lipit ve nükleik asitlerin serbest amino gruplarıyla indirgeyici şekerlerin nonenzimatik glikasyonu ve oksidasyonu ile meydana gelir. AGE'lerin diabetik aterosklerozun gelişiminde ve ilerlemesinde rol oynadığı düşünülmektedir. AGE ile modifiye proteinlerin tam olmayan yıkılımı sonucunda düşük molekül ağırlıklı degradasyon ürünleri (LMW-AGEs) oluşur. AGE modifikasyon biomarker'ı olmalarının yanı sıra LMW-AGE'lerin yüksek derecede toksik potansiyele sahip olduğu ileri sürülmüştür.Çalışmamızda 60 kişilik Tip 2 diabetli hasta grubu ile sağlıklı bireylerden oluşan 27 kişilik kontrol grubu oluşturduk. Hasta grubunu koroner arter hastalığı (KAH) varlığına göre ?KAH(+)?(n=29) ve ?KAH(-)?(n=31) olmak üzere 2 altgruba ayırdık. Serum LMW-AGE-peptidin tip 2 diabet hastalarında kontrole göre artıp artmadığını ve LMW-AGE-peptid düzeyinin KAH(+) ve KAH(-) tip 2 diabet hastalarında farklı olup olmadığını, ayrıca glukoz, HbA1c, kreatinin, total kolesterol, LDL-K, HDL-K, trigliserid, total protein, albümin, GFR ve mikroalbüminüri parametrelerini inceleyerek bulgularımızı sağlıklı grupla karşılaştırmayı ve parametreler arasındaki ilişkileri incelemeyi amaçladık. Serumda glukoz, kreatinin, total kolesterol, HDL-K, trigliserid, total protein, albümin spektrofotometrik, LMW-AGE-peptid spektrofotometrik-spektrofluorometrik dedektörlerin online bağlandığı HPLC ile, tam kanda HbA1c HPLC ile ve mikroalbüminüri türbidimetrik yöntemle çalışıldı. GFR Cockroft-Gault, LDL-K Friedewald formülüyle hesaplandı.Tip 2 diabetik hastalarda serum LMW-AGE-peptid düzeyinin nondiabetik kontrol grubuyla karşılaştırıldığında anlamlı derecede arttığı görüldü (p<0.001). KAH(+) ve KAH(-) diabetlilerde LMW-AGE-peptid düzeyi kontrole göre anlamlı derecede yüksek (p<0.001 ve p<0.05) bulundu. KAH(+) ve KAH(-) grupları arasında ise anlamlı fark saptanmadı. GFR ayarlı serum LMW-AGE peptid değeri, tip 2 diabetli hastalarda kontrole göre anlamlı derecede yüksek (p<0.001) bulunurken KAH(+) ve KAH(-) diabet altgrupları arasında anlamlı fark yoktu. Hasta grupları albümin atılım hızına göre normo- ve mikroalbüminüri altgruplarına ayrıldığında LMW-AGE-peptid ve diğer parametreler için anlamlı fark saptanmadı. Tip 2 diabet grubunda LMW-AGE-peptid düzeyleri yaş ile bağımsız olarak ilişkiliydi (p=0.006). Bu bulgular diabet hastalarında LMW-AGE-peptid düzeyinin arttığını ve LMW-AGE-peptidin yaşla bağımsız olarak ilişkili olabileceğini, ayrıca böbrek fonksiyonu normal tip 2 diabet hastalarında koroner arter hastalığının LMW-AGE-peptid düzeyini artırmadığını gösterdi.

Abstract:
Advanced glycation end products (AGEs) are generated via nonenzymatic glycation and oxidation of reducing sugars with the free amino group of proteins, lipids and nucleic acids. AGEs are thought to be involved in the development and progression of diabetic atherosclerosis. Incomplete digestion of AGE-modified proteins results in the formation of low molecular weight degradation products (LMW-AGEs). In addition to being biomarkers of AGE modification, LMW-AGEs are suggested to have a high potential of toxicity.In our study we made two groups with 60 type 2 diabetic patients and 27 nondiabetic healthy control subjects. We divided the patient group into two subgroups according to the presence ?CAD(+)? (n=29) and absence ?CAD(-)? (n=31) of coronary artery disease (CAD). We aimed to investigate whether serum LMW-AGE-peptide levels increase in patients with type 2 diabetes mellitus compared with control subjects and whether LMW-AGE-peptide levels differ between type 2 diabetic patients CAD (+) and (-). In addition we examined serum glucose, HbA1c, creatinine, total cholesterol, LDL-C, HDL-C, triglyceride, total protein, albumin, GFR and microalbuminuria parameters with the aim of comparing these results with those of the healthy group and examining the relationships between these parameters. Glucose, creatinine, total cholesterol, HDL-C, triglyceride, total protein, albumin in serum were measured via spectrophotometric methods and LMW-AGE-peptides via HPLC in which spectrophotometric and spectrofluorometric detectors were connected on-line. HbA1c in whole blood was examined via HPLC and microalbuminuria via turbidimetric methods. GFR was calculated through Cockroft-Gault and LDL-C through Friedewald formula.The serum LMW-AGE-peptide concentrations were significantly higher in the diabetic patients than control subjects (p<0.001). LMW-AGE-peptide concentrations did not display significant differences between diabetic patients with and without CAD. In both of these groups serum AGE-peptides were significantly higher than control group (p<0.001, p<0.05). While GFR adjusted serum LMW-AGE-peptide levels were still significantly higher than controls in diabetic group (p<0.001), there was no significant difference between diabetic subgroups with and without CAD. When patients were grouped as normo- and microalbuminurics according to their albumin excretion rates, LMW-AGE-peptide and other parameters did not display significant difference. LMW-AGE-peptide levels were found to be independently related to age in the type 2 diabetic group (p=0.006). These results show that LMW-AGE-peptide levels increase in diabetic patients, LMW-AGE-peptide may be independently related to age, and coronary artery disease does not cause an increase in LMW-AGE-peptide levels in type 2 diabetic patients with normal renal functions.