Acrida anatolica ve parapholidoptera spinulosa (orthoptera) türlerinde sindirim sistemi'nin anatomik ve histolojik yapısının ışık mikroskobunda karşılaştırmalı olarak araştırılması
Comparative investigation of anatomical and histological structure of digestive systems of acrida anatolica and parapholidoptera spinulosa (orthoptera) in light microscopy
Yazar: FATİH BAŞAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BANU EREN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Acrida anatolica ve Parapholidoptera spinulosa, aynı familyada iki farklı tür olan göçücü çekirgeler olup tarım zararlısıdırlar. Geniş alanlara sürüler halinde yayılıp ya da göç ederek zarara neden olmaktadırlar. Acrida anatolica'nın kuvvetli, çiğneyici ağız parçaları temel böcek ağız tipi olarak kabul edilmekte olup, bitki ile beslendiğinden dolayı mandibul iyi gelişmiştir, otçul bir tür olarak tanımlanmaktadır. Etçil bir tür olarak Parapholidoptera spinulosa'nın kuvvetli çiğneyici midesi bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı farklı besin kaynakları kullanan bu türlerin sindirim kanallarının yapılarının karşılaştırmalı olarak incelenerek, ışık mikroskobu ile değerlendirilmesidir.
	Sindirim kanalı ön bağırsak, orta bağırsak, son bağırsak olmak üzere üç kısma ayrılmaktadır. Ön bağırsak sindirim kanalının en kısa bölümünü oluşturur, dışta halkasal ve boyuna kaslar, bağ doku ve içeride prizmatik epitel ve granüler yapılar ve peritrofik membranı da barındırmaktadır. Kör barsak da bu bölümde bulunur. Son bağırsak ileum, kolon ve rektumdan oluşmaktadır.
	Materyal üniversite kampüs alanından toplanmıştır. Hazırlanan uygun ortamlarda buğday, ayrık otu, taze çimlerle ve diğer böceklerle beslenme sağlanmıştır.
	Diseksiyon işlemi sırasında sindirim kanalı çıkarılarak tamponlanmış nötral formalin çözeltisinde 24 saat bekletilerek tespit işlemi tamamlanmıştır. Histolojik takip işlemlerinden sonra, kesitler periyodik asit Schiff (PAS), hematoksilen-eosin (H-E) ve Masson'un üçlü boyaması ile boyama yapılarak sindirim kanalı karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Ön bağırsak, orta bağırsak ve son bağırsak, peritrofik membran, epitel doku, hücre boyutu, çekirdek büyüklüğü, halkasal ve uzun kaslar, bağ doku, rejeneratif hücreler (kök hücre) ve hücresel çeşitlilik yönünden değerlendirilmiştir.
	Çekirge histolojisi ve embriyolojisinin bilinmesinin, çekirgeler ile daha etkili mücadelenin sağlanmasına, mücadelede kullanılacak tarım ilaçlarının geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Acrida anatolica and Parapholidoptera spinulosa are two different species of migratory caterpiller in the same family and both are threats to agriculture. They cause harm by migrating and by spreading wide areas. Acrida anatolica is herbivorous, the strong chewy mouth part, mandibula is considered to be the basic insect mouth type. As a carnivorous species, Parapholidoptera spinulosa has a strong chewing gut. The purpose of this study is to compare the structures of the digestive tracts of these species by light microscopy. The digestive tract is divided into three parts, the foregut, midgut, and the hindgut. The foregut is the shortest part, which also contains the external circular and longitudinal muscles, connective tissue, prismatic epithelium, granular structures and peritrophic membrane. The caeceum is also found in this portion.
The material was collected from the university campus and special environments were prepared and they were fed with wheat, couch grass, fresh grass and with different insects. 
During the dissection process, the digestive tract was removed and tissues were fixed with 10% buffered neutral formalin solution for 24 hours. After routine histological prosedures, the sections were stained with periodic acid Schiff (PAS), hematoxylen-eosin (H-E) and Masson's triple staining. Foregut, midgut and hindgut were comparatively examined in terms of peritrophic membrane, epithelial tissue, cell size, nucleus size, circular and longitudinal muscles, connective tissue, regenerative cells (stem cells) and cellular diversity.
	The knowledge of grasshopper histology and embryology will contribute to the development of more efficient fighting with grasshopers and the development of agricultural plant protection products.