Vaizlerin iş doyum düzeyleri
Job satisfaction levels of preachers
Yazar: ZEYNEP YÜKSEL
Danışman: PROF. DR. RECAİ DOĞAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Din = Religion ; İşletme = Business Administration
Dizin: Din eğitimi = Religious education ; Din görevlileri = Religious officials ; Diyanet İşleri Başkanlığı = Presidency of Religious Affairs ; Vaiz = Preacher ; Çalışanlar = Workers ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu çalışmanın amacı, vaizlerin iş doyum düzeylerini tespit etmektir. Bu amaçla Diyanet İşleri Başkanlığı'nda 2015-2016 yıllarında görev yapan vaizlerden seçilmiş 923 vaiz araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. 
Araştırmada nicel veri toplama teknikleri kullanılmıştır. Araştırmacı tarafından geliştirilen iş doyum ölçeği örneklem grubundaki vaizlere uygulanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği ve güvenirliğini sağlamak amacıyla faktör analizi ve güvenirlik analizi yapılmıştır.  Ölçeğin güvenirlik değeri 0,889 olarak bulunmuştur. 
Araştırmada kullanılan Vaizlerin İş Doyum Anketi 7 alt boyut ve 29 sorudan oluşmaktadır. Araştırmaya katılan vaizlerin iş doyum puanları ve alt boyutlardan elde edilen memnuniyet değerleri bağımsız değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Diyanet İşleri Başkanlığı'nda görev yapan 923 vaize uygulanan iş doyum anketi, SPSS 15 programı ile analiz edilmiş ve sonuçlar yorumlanmıştır. 
Araştırmada vaizlerden elde edilen iş doyum puanları cinsiyet, ikamet süresi, görev yapılan bölge, unvan, eğitim durumu, DİB haricinde başka bir kurumda çalışma durumu, DİB'da görev süresi, lisansüstü çalışma yapma durumu, meslek seçim nedeni, eşin çalışma durumu, ailenin aylık toplam geliri, ev durumu, bedensel ve ruhsal gerilim hissetme durumu, başka bir kurumda çalışmayı isteme durumuna göre farklılaşmaktadır. Vaizlerin iş doyum puanı ortama değeri 96,8982 olarak bulunmuştur. Bu durum vaizlerin iş doyumlarının ortalama değerin üzerinde olduğunu göstermektedir. 
Araştırma sonucunda, vaizlerin iş doyum puanı 96,8982 olarak bulunmuştur. Yapılan hesaplamalarda vaizlerin iş doyumlarının "orta" düzeyde olduğunu söyleyebiliriz. 


Anahtar Kelimeler: İş Doyumu, Yaygın Din Eğitimi, Diyanet İşleri Başkanlığı, Vaiz.

Abstract:
The aim of the study is to determine job satisfaction levels of preachers. For this purpose, 923 selected preachers in the Presidency of Religious Affairs between the years of 2015-2016 constitute the sample of the study. 
Quantitative data collection techniques were used in the research. Job satisfaction scale developed by the researcher were examined the preachers in the sample group. In order to ensure construct validity and realiability, factor and reliability analysis were applied. Reliability coefficient value (Cronbach's Alpha) was calculated as 0,889.
Examined preachers' job satisfaction points and satisfaction levels obtained from the headings are investigated whether varying or not according to independent variables. Job satisfaction survey investigated on 923 preachers working at the Presidency of Religious Affairs is analyzed with SPSS 15 and the result is commentated. 
Job satisfaction points getting from preachers vary to gender, residence period, served region, title, educational status, working another institution without the Presidency of Religious Affairs, state of studying graduate researches, reason of chosing the profession, his wife's or her husband's work status, total montly income of family, house type, situation of feeling physical and mental stress, situation of wish to work another instution. 
Average value of preachers' job satisfaction points is calculated as 96.8982. In this case shows  that job satisfaction of preachers is on the average. As a result of the research, preachers' job satisfaction point has discovered as 96.8982. According to the calculations, it can be said, job satisfaction of preachers is medium levels.


Key Words: Job satisfaction, non-formal religious education, Presidency of Religious Affair, preacher.