Sanatta doğaya yaklaşımlar bağlamında 16. İstanbul Bienali Yedinci Kıta
16th Istanbul Biennial the Seventh Continent in the context of approaches to nature in art
Yazar: MERVE KARAAĞAÇ
Danışman: DOÇ. DR. SİBEL ALMELEK İŞMAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Antroposen Çağ = Anthropocene Age ; Bienal = Bienal ; Doğa = Nature ; Ekoloji = Ecology ; Modern sanat akımları = Modern art movements ; Modern sanat sergileri = Modern art exhibition ; Resim eğitimi = Painting education ; Resim sanatı = Painting art ; Sanat = Art ; İstanbul Bienali = İstanbul Biennial

Özet:
Tarihsel süreçte sanatta doğa kavramı, insan ve doğa ilişkilerindeki değişimler ile her dönemde farklı şekillerde ele alınmıştır. Yerleşik hayata geçiş, uygarlıkların doğuşu, Rönesans, Sanayi Devrimi ve kentleşme ile dönüşüme uğrayan bu süreç, özellikle çağdaş sanatta 1960 sonrası değişen paradigmalarla sanat, bilim ve teknolojiyi aynı çatı altında birleştirerek disiplinlerarası bir atölye oluşturmaktadır. Değişen dünyada sanatın günümüzdeki en önemli sergi alanlarından biri olarak kabul edilen bienaller getirdiği yenilikler ile sanatın toplumla buluşma noktası olmuştur. 1987 yılından bu yana farklı temalar ile izleyicilere kapılarına açan Uluslararası İstanbul Bienali, 2019 yılında Yedinci Kıta temasıyla Antroposen Çağı'ndaki insan ve doğa ilişkilerine yeni bir sanatsal bakış açısı getirmeyi hedeflemiştir.
16. İstanbul Bienali: Yedinci Kıta'da sanatta doğa kavramının güncel yaklaşımlar ve ekolojik söylemlerle değerlendirildiği bu araştırma, varoluşu oluşturan sistemlerde sanatçının nerede olduğunu yansıtmayı amaçlamıştır. Ayrıca 16. İstanbul Bienali özelinde sanatçının geçmişten günümüze aktarım konusu ve biçimi olarak doğadan nasıl etkilendiği ve doğa konusunun eserlere ne şekilde ve ne ölçüde yansıdığı araştırılmıştır. Bu amaçla araştırmamızda bienale katılan, insan ve doğa ilişkilerini konu alan 14 sanatçı ve 31 eser doküman analizi yöntemi kullanılarak betimsel anlatımla değerlendirmiştir.
Bienal kapsamında değerlendirilen sanatçıların sanatsal üretim süreçlerinde edebiyat, din, biyoloji, sosyoloji, antropoloji ve ekoloji gibi sanatsal ve bilimsel alanları kapsayan okumalar yaptıkları görülmüştür. Çalışmalarının kavramsal alt yapılarını bu okumalar üzerine kurgulayan sanatçılar aynı zamanda bu disiplinleri atölyelerine taşıyarak farklı alanlarla işbirliği yapmışlardır. Amaçları geçmişle günümüz arasında jeolojik ve arkeolojik bir köprü kurmak olan sanatçılar, insan sonrası dünyanın yıkıcı etkilerini gözler önüne sermiştir. Tüketim çağının alışkanlığı ile doğaya karşı verilen mücadelede kendi sonuna doğru yaklaşan uygarlığımızda sanatın ve sanatçıların toplumsal ekolojik bilincin oluşmasındaki katkıları yadsınamaz. Bu sebeple gelecek nesillerin aynı hatalara düşmemesi için toplumun aynası olarak görülen bizlerin, sanat pratiklerimizde ekolojik yaklaşımları konu almamız ve hayatımızın her alanında uygulamaya koymamız gerekmektedir.

Abstract:
In the historical process, the concept of nature in art has been handled in different ways in every period with the changes in human and nature relations. This process, which has been transformed by the transition to settled life, the birth of civilizations, the Renaissance, the Industrial Revolution, and urbanization creates an interdisciplinary workshop by combining art, science, and technology under the same roof, with the changing paradigms, especially in contemporary art after 1960. Biennials, which are accepted as one of the most important exhibition areas of art in the changing world, have become the meeting point of art and society with the innovations it brings. The International Istanbul Biennial, which has opened its doors to the audience with different themes since 1987 aimed to bring a new artistic perspective to human and nature relations in the Anthropocene Age with the theme of the Seventh Continent in 2019.
In this research, in which the concept of nature in art is evaluated with current approaches and ecological discourses in the 16th Istanbul Biennial: The Seventh Continent, we aimed to reflect that where the artist is in the systems that make up existence. In addition, we investigated how the artist was influenced by nature as a subject and form of transmission from the past to the present, and in what ways and to what extent the subject of nature was reflected in the works, specifically for the 16th Istanbul Biennial. For this purpose, 14 artists and 31 works participating in the biennial, dealing with human and nature relations, were evaluated descriptively using the document analysis method.
It has been observed that the artists evaluated within the scope of the biennial make readings covering artistic and scientific fields such as literature, religion, biology, sociology, anthropology, and ecology in their artistic production processes. The artists, who built the conceptual infrastructure of their works on these readings, also carried these disciplines to their workshops and collaborated with different fields. The artists, whose aims are to build a geological and archaeological bridge between the past and the present, revealed the devastating effects of a post-human world.
The contribution of art and artists to the formation of social-ecological consciousness in our civilization, which is approaching its end in the struggle against nature with the habits of the age of consumption, cannot be denied. For this reason, we, who are seen as the mirror of society, need to consider ecological approaches in our art practices and put them into practice in all areas of our lives so that future generations do not make the same mistakes.