Çanakkale'de Ocak 2004 kar fırtınasının sinoptik analizi
Synoptic analysis of the January 2004 snow storm in Çanakkale
Yazar: MAHMUT EŞSİZ
Danışman: DOÇ. DR. ZAHİDE ACAR
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Coğrafya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Coğrafi özellikler = Geographical properties ; Fiziki coğrafya = Physical geography ; Fırtına = Storm ; Kar yağışı = Snow ; Sinoptik analiz = Synoptic analysis ; Çanakkale = Çanakkale ; İklim = Climate

Özet:
Çağlar boyunca insanoğlu sürekli doğa ile mücadele halinde olmuş ve sürekli doğayı anlama ve bilme hissiyatı oluşturmuştur. Bu zaman diliminde insanlar meydana gelen doğa olaylarına bazen hazırlıklı bazen de hazırlıksız yakalanmışlardır. Meydana gelen doğa olayları önemli tahribatlara neden olmuştur. Bu doğa olaylarının en önemlilerinden biri de kışın meydana gelen kar fırtınasıdır.
Ocak 2004 tarihinde meydana gelen kar fırtınası Çanakkale ve çevresinde etkili olmuştur. Bu çalışmada 20-30 Ocak 2004 günlerinde meydana gelen kar fırtınasını meteorolojiden ve radiosonde'den elde edilen verilerle birlikte NOAA'nın Hysplit Trajectory modeli ile hava kütlesi yörüngelerinin belirlenip sinoptik haritalar ile desteklenerek açıklanmıştır. Dolayısıyla kar fırtınasının oluşum ve gelişimi için öncelikle hava kütlelerinin yörüngeleri Hysplit Trajectory modeli kullanıldı. Yörünge yükseklikleri 0m, 1500m ve 5500m olarak alındı Daha sonra hava kütlelerinin geçtiği yörüngelere yakın radiosonde istasyonlarından havanın kararlı veya kararsızlığını belirlemek için K İndeksine bakıldı. Bununla birlikte topografik şartlarındaki değişim somut bir hal alarak 5oo hpa jeopotansiyel yükseklik haritaları o günle değerlendirmeler yapılarak açıklanmaya çalışılmıştır. Çanakkale'deki kar yağışının fırtınaya dönüşmesindeki en önemli etmen olan rüzgâr şiddeti de haritalarla desteklenerek ortaya çıkarılmıştır. Ayrıca daha sonraki kar fırtınasının oluşumu ve gelişiminde hem Akdeniz'den hem de kuzeyden gelen hava kütlelerinin oluşturduğu orta enlem depresyonlarının bir sonucu olduğu ortaya çıkmış ve fırtınanın boyutu afete dönüşmeden alınabilecek önlemler açısından değerlendirmeler yapılmıştır.

Abstract:
Throughout the ages, human beings have been in constant struggle with nature and have always created a sense of understanding and knowing nature. During this period, people were caught sometimes prepared and sometimes unprepared for the natural events that took place. The natural events that took place caused significant damage. One of the most important of these natural events is the snowstorm that occurs in winter. 
The snowstorm that occurred in January 2004 was effective in Çanakkale and its surroundings. In this study, the snowstorm that occurred on 20-30 January 2004, together with the data obtained from meteorology and radiosonde, was explained by determining the air mass trajectories with the Hysplit Trajectory model of NOAA and supported by synoptic maps. Therefore, for the formation and development of the blizzard, the Hysplit Trajectory model of the orbits of the air masses was used. Orbit heights were taken as 0m, 1500m and 5500m. Then, the K Index was examined to determine the stability or instability of the air from the radiosonde stations close to the orbits where the air masses pass. However, the change in topographic conditions became concrete, and the geopotential elevation maps of 5oo hpa were tried to be explained by evaluating that day. Wind intensity, which is the most important factor in the transformation of snowfall in Çanakkale into a storm, has also been revealed by supporting maps. In addition, it was revealed that the formation and development of the subsequent blizzard was a result of the mid-latitude depressions created by air masses from both the Mediterranean and the north, and evaluations were made in terms of measures that can be taken before the size of the storm turns into a disaster.