Okul öncesi özel gereksinimli çocuklarda sosyal etkileşim becerileri ile davranış sorunları arasındaki ilişki
The relationship between social interaction skills and behavioral problems of preschool aged children with special needs
Yazar: DUYGU BALLİ
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMED AYAZ
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Toplumsal etkileşim = Social interaction ; Özel gereksinimli çocuklar = Children with special needs

Özet:
Bu çalışmada okul öncesi çocuklarda davranışsal sorunlarla sosyal etkileşim becerileri arasındaki ilişkinin, ebeveyn tutumları ve sosyodemografik değişkenlerin davranışsal sorunlara etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) ya da Zihinsel Yetersizlik (ZY) tanısı ile özel eğitim alan, 4-5 yaş grubundaki 99 özel gereksinimli çocuk ve ebeveyni alınmıştır. Çocuklara Denver II Gelişimsel Tarama Testi uygulanmıştır. Ebeveynlere ise Sosyodemografik Bilgi Formu, Çocuk Davranışını Değerlendirme Ölçeği, Sosyal İletişim Ölçeği ve Ebeveyn Tutum Ölçeği uygulanmıştır. Bulgulara göre, sosyal etkileşim becerileri, ebeveyn tutumları ve çocukların gelişim düzeyi ile davranışsal sorunlar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon olmadığı saptanmıştır. Çocukların yaşı arttıkça davranışsal sorunların azaldığı belirlenmiştir. OSB ve ZY tanısı alan çocuklarda toplam davranışsal sorunlar açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır. Çalışmamızın sonuçları özel gereksinimli çocuklarda davranışsal sorunların temel gelişimsel beceriler ve ebeveyn tutumları dışındaki faktörlerin etkili olabileceğini düşündürmektedir.

Anahtar Sözcükler: Davranışsal Sorunlar; Özel Gereksinimli Çocuklar; Sosyal Etkileşim Becerileri; Ebeveyn Tutumları

Abstract:
The aim of this study was to investigate the relationship between behavioral problems and social interaction skills in preschool children, the effect of parental attitudes and sociodemographic variables on behavioral problems. The study included 99 children with special needs and their parents in the 4-5 age group being provided special education with the diagnosis of Autism Spectrum Disorder (ASD) and Intellectual Disability (ID). Denver II Development Screening Test was administered to children. Sociodemographic Information Form, Social Communication Scale, Parental Attitude Scale, and Child Behavior Checklist for 4-18 Ages were administered to the parents. It was found that there was no statistically significant correlation between social interaction skills, parental attitudes and developmental level of children and behavioral problems. Behavioral problems decreased with increasing age of children. There was no statistically significant difference in terms of total behavioral problems in children with ASD and ID. The results of our study suggest that factors other than basic developmental skills and parental attitudes may be effective in behavioral problems in children with special needs.

Keywords: Behavioral Problems; Children with Special Needs; Parental Attitudes; Social Interaction Skills