Endüstriyel sosyal hizmet bağlamında mavi yaka çalışanlarının  psiko-sosyal sorunlarının incelenmesi
Researching the psycho- social problems of the blue- collar employees in the context of occupational social work
Yazar: RUMEYSA GÜL TAKTAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİKE BOZTİLKİ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Dışlanmışlık = Exclusion ; Endüstri sektörü = Industry sector ; Mavi yakalı çalışanlar = Blue collar workers ; Mobbing = Mobbing ; Psikososyal sorunlar = Psychosocial problems ; Sosyal hizmetler = Social services ; Yorgunluk = Fatigue ; İş doyumu = Job satisfaction ; İş stresi = Job stress ; İşçiler = Workers

Özet:
Ücretli çalışma, işçilerin emekleri karşılığında belli bir ücret almalarının ve ayrıca toplumsal statü elde etmelerinin aracıdır. İşçiler için ücretli çalışma hem gelir elde etmenin hem de sosyal işlevsellik kazanmanın temel şartıdır. Ancak 'Mavi yakalılar' olarak da tanımlanan işçilerin emek süreçlerine katılımları hem fiziksel hem de zihinsel yıpranmalara açık süreçlerdir. İşçilerin bedensel yorgunlukları, fiziksel emeklerinin sonucunda ortaya çıkarken zihinsel yorgunluk işçinin çalışma ortamı, yönetici ve iş arkadaşlarıyla olan ilişkileri, aile ve sosyal yaşamı gibi pek çok farklı sebeple ortaya çıkabilir. Fiziksel-zihinsel yorgunluklar, iş yerinde verimliliği engelleyecek boyutlara ulaştığında işe yönelik tatminsizlik ve mutsuzluk ve bunlar sonucunda stres, iş yerinde zorbalığa (mobbing) maruz kalma, öfke, dışlanma ve depresyon gibi kişinin işsiz kalmasına neden olabilecek sorunlar yumağına dönüşebilir. 
Bu araştırmanın odak noktası mavi yakalı çalışan olarak tanımlanan işçilerin psiko-sosyal sorunlarının endüstriyel sosyal hizmet perspektifinden incelenmesidir. Bu amaçla çalışmada, İzmir' de sanayi ve yemek sektöründe çalışan mavi yakalı çalışanlarla mülakatlar yapılmış; çalışma yaşamında yaşadıkları psiko-sosyal sorunların tespiti ve buna ilişkin çözümler tartışılmıştır. Araştırma sonucunda mavi yaka çalışanların kendilerini stresli hissettikleri; stresin kaynaklarının ise düşük ücretler, karşılığı alınamayan fazla mesailer ve kurulamayan iş-aile dengesi olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Paid employment, which means that workers receive a certain wage in return for their labor and also could obtain a social status. For workers, it is the basic condition for both earning income and gaining social functionality. However, the participation of workers, that are defined as 'blue-collar workers', in labor processes are open to both physical and mental fatigue. While the physical fatigue of the workers occurs as a result of their physical labor, mental fatigue can occur for many different reasons such as the working environment, relations with the manager and colleagues, family and social life of the worker. When physical-mental fatigue reaches levels that prevent productivity at work, as a result of dissatisfaction and unhappiness towards work, stress, exposure to mobbing, anger, exclusion and depression may turn into a can of worms that can cause the person to be unemployed.
       The central point of this research is to examine the psycho-social problems of workers defined as blue-collar workers from the perspective of occupational social work. For this purpose, interviews were conducted with blue-collar employees working in the industry and food sector in İzmir; The psycho-social problems they experienced in their working life were identified and related solutions have been discussed. As a result of the research, it was found that blue-collar employees felt stressed; The sources of stress have been determined as low wages, unpaid overtime and the inability to establish a work-family balance.