Yeşil tedarik zinciri yönetimi ve bir uygulama
Green supply chain management and an application
Yazar: SİNEM BÜYÜKSAATÇI
Danışman: PROF. DR. ŞAKİR ESNAF
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
1997`de imzalanan ve 2005 başında yürürlüğe giren Kyoto Protokolü, küresel ısınma ve iklim değişikliği konusunda mücadeleyi sağlamaya yönelik uluslararası tek çerçevedir. Bu protokolü imzalayan ülkeler, karbon dioksit ve sera etkisine neden olan diğer beş gazın salınımını azaltmayı veya bunu yapamıyorlarsa salınım ticareti yoluyla haklarını arttırmayı taahhüt etmişlerdir.5 Şubat 2009 tarihinde Türkiye'nin Kyoto Protokolüne katılmasının uygun bulunduğuna ilişkin kanun tasarısının, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaşmasından sonra ülkemizdeki işletmeler de gelecekte sera gazlarının azaltılmasını sağlayacak yeni yasal düzenlemelerin kendilerini nasıl etkileyeceği hakkında değerlendirmeler yapmakta ve süreçlerini buna göre düzenlemeye çalışmaktadırlar. ?Ölçebildiğinizi yönetebilirsiniz? anlayışına istinaden, işletmeler ilk önce kendi sera gazlarının salınım seviyesini ve kaynaklarını bulmak için çaba harcamakta ve zaman içerisindeki salınımlarını izlemek için sistemler geliştirmektedirler.Ülkemizde yeni yeni incelenmeye başlanan bu konu hakkında, ne yazık ki ne literatürde ne de uygulamada yeterli çalışma bulunmamaktadır. İşte bu yüzden, bu tezde yapılan bir uygulama ile bu kapının aralanması hedeflenmiştir.Bu çalışmada tedarik zinciri yönetimi problemlerinden biri olan tesis yeri seçimi kararı, uygulamalı olarak bir şirketin dağıtım ağındaki CO2 emisyon miktarını minimum kılacak şekilde ele alınmakta ve böylece Türkiye için yeni bir yaklaşım olan yeşil tedarik zinciri yönetimi yaklaşımı incelenmektedir. Uygulamanın ilk kısmında Bulanık C-Ortalamalar ve Gustafson-Kessel algoritmalarından faydalanarak öbekleme analizi yapılmaktadır. Daha sonraki kısımda ise, tesis yeri seçimi yöntemlerinden biri olan ağırlık merkezi yöntemi bağlı olarak geliştirilen emisyon bazlı ağırlık merkezi yöntemi ile, tesisler-müşteriler arasındaki taşıma işlemlerinden ortaya çıkacak CO2 emisyon miktarını en küçük kılacak şekilde uygun tesis yerleri belirlenmektedir.

Abstract:
The Kyoto Protocol, which was signed in 1997 and came into force in early 2005, is the only international framework that provides to strive against global warming and climate change issues. The countries who have signed this protocol, commit to reducing the emissions of carbon dioxide and five other greenhouse gases or to have rights through emission trades.Afterward the stage legislation that endorse Turkey's participation into the Kyoto Protocol was ratified and adopted a law code by the General Assembly of Parliament on February 5, 2009; companies have started to evaluate new legislations about the greenhouse gas reduction and arranged their processes towards these arrangements. They endeavor to find out their greenhouse gases (GHG) emissions level and their sources first and develop systems to monitor emissions with regards to ?You can manage what you can measure? approach.Unfortunately neither in literature nor in application there are sufficient resourced about this issue which has been recently rising in Turkey. In that sense, with an application in this dissertation it is aimed to open this discussion.In this study, facility location decision problem, that is one of the main supply chain issues, was investigated by minimizing CO2 emissions of a company?s distribution network and thus the green supply chain management which is a new concept for Turkey was discussed. In the first part of the application, clustering analysis was conducted using Fuzzy C-Means and Gustafson-Kessel algorithms. In the next part, center of gravity method was adapted to emission problem calling it emission-based center of gravity method. It is applied to determine the facility locations to minimize CO2 emissions sourced from transportations between plants and customers.