Yalvaç Müzesi'ndeki Bizans Dönemi Taş Eserleri
Architectural sculpture in Byzantine Period at Yalvaç Museum
Yazar: TÜLAY YEŞİLTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE ÇAYLAK TÜRKER
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Bizans Dönemi = Byzantine Period ; Mimari plastik = Architectural plastic ; Pisidia Antiocheia = Pisidia Antiocheia ; Taş eserler = Stone works ; Yalvaç Müzesi = Yalvaç Museum

Özet:
Bu çalışmada Yalvaç Müzesi'nde yer alan Bizans dönemine ait taş eserler incelenmiştir. Çalışma kapsamında toplam 116 taş eser değerlendirmeye alınmıştır. İncelenen eserlerin bir bölümü farklı araştırmacılar tarafından daha önce yayınlanmıştır. Daha önce incelenen bu eserlere 63 adet eser eklenerek değerlendirmede bulunulmuştur. Böylece müzedeki Bizans dönemi mimari plastik eserler liturjik işlevli taş eserler ve günlük kullanıma dair gereçlerin tamamı incelenmeye çalışılmıştır.İncelenen taş eserler arasında sütun başlıkları, sütunlar ve kaideleri, sütunceler, sütunce başlıkları ve kaideleri, iki yanı sütunceli paye ve kaideleri, templon arşitravları, lento, levha, templon sütunu ve templon payesi, ambon platformu ve merdiven levhası, gibi statik ve liturjik işleve sahip mimari plastik örneklerin yanı sıra vaftiz havuzları, altar ayağı, havanlar, figür parçası ve figürlü plaklar oluşturmaktadır. Bu eserler malzeme ? teknik, motifi, üslup ve kompozisyon özelliklerine göre değerlendirilerek ayrıntılı olarak belgelenmiştir.Müzede yer alan farklı türdeki eserlerin neredeyse tamamı satın alma yoluyla müzeye getirilmiştir. Büyük bir kısmının buluntu yeri ya da müzeye nereden getirildiği bilinmektedir. Genel olarak Dokimion mermerinden üretilmiş eserler ile birlikte gri damarlı beyaz mermer, Antiocheia taş ocakları malzemesi ve bölgede köfeki olarak adlandırılan kireç taşı üzerinde alçak, yüksek kabartma veya kazıma tekniğinde işlenen bitkisel, geometrik motifler, haç motifleri, insan ve hayvan figürleri ile eserlerin yüzeyleri bezenmiştir.Yüksek lisans tez çalışması kapsamında incelediğimiz bu mimari plastik eserler, liturjik işlevli taş yapıtlar ve müzede belirlediğimiz diğer örnekler Anadolu, Başkent, Yunanistan ve yurt dışındaki müzelerde bulunan benzer örnekleriyle kıyaslanarak tarihlendirilmeye, Bizans sanatı içindeki yeri ve önemi tespit edilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
This study examined Stone monumments from the Byzantine period in Yalvaç Museum. Working within the scope of work were assessed a total of 116 stone. Some of these works were published previously by different researchers. However, there has not been a study that examined the museum of Byzantine-style architecture of the entire plastics.Works of the museum examined the stone column capital, column and column base, architraves, slab, double column, archivolt, templo column capital, templo column, templo monolithic column with capital, ambo balcony and staircase slab, lintel, are examples of architectural sculpture such as static and liturgical function. These works of art decorative motifs, styles, decorative techniques, taking into account the material properties and composition were evaluated, documented in detail.Different types of architectural sculptures in the museum, where a part of the provenance, or believed to be brought to the museum. The rest of the Stone is one of the objects in a different color and quality on the marble bas-relief, high relief or scraping technique, floral motifs, goemetric patterns, cross and the various symbols and figures were created using a different decorative compositions.This study examined the scope of these examples of architectural sculpture, Anatolie, İstanbul, Greece and dated in comparison to samples similar those found museums abroad, tried to determine the place and importance in Byzantine Art.