Otizm spektrum bozukluğu ve mental retardasyon tanısı alan çocuklarda uyku sorunları ile davranışsal sorunlar arasındaki ilişki
The relation between sleep problems and behavioral problems in the children with autism spectrum disorder and mental retardation
Yazar: BÜŞRA ARAS
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMED AYAZ
İstanbul Arel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Otistik çocuklar = Autistic children ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Zeka geriliği = Mental retardation ; Ölçekler = Scales

Özet:
Merkezlerine devam eden Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) ve Mental Retardasyon (MR) olan çocukların uyku bozuklukları ve davranışsal sorunlarının incelenmesidir. Araştırma örneklemi, beş özel eğitim merkezinde eğitim gören toplam 59 kız 101 erkek olmak üzere 160 çocuk, ebeveynlerinden oluşmaktadır.  Araştırmada üç tip ölçek kullanılmıştır. Çocuklarda var olan uyku sorunları için  "Çocuklarda Uyku Ölçeği (ÇÜÖ)", davranışsal sorunların tespitine yönelik olarak "4-18 Yaş Çocuk ve Ergenler için Davranış Değerlendirme Ölçeği (ÇEDDÖ / 4-18)" ve eğitimciler tarafından doldurulan "Eğitsel Değerlendirme Ölçeği" olarak belirlenmiştir.
       
         OSB ve MR çocuklarında uyku sorunları ve davranışsal sorunlar arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığına yönelik yürütülen analizler sonucunda, davranış sorunları ile uyku sorunları arasında zayıf düzeyde bir ilişki olduğu görülmüştür. Cinsiyet değişkeni ve davranış bozukluğu arasındaki ilişki incelenmiş ve cinsiyet değişkeninin davranışsal sorunlar açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Davranışsal sorunların temel gruplar açısından farklılık gösterip göstermediğine yönelik yürütülen testler sonucunda davranışsal sorunların alt boyutları kapsamında anlamlı olarak farklılaşmadığı görülmektedir.
Çalışmamızın sonuçları, OSB ve MR olan çocuklarda uyku sorunları ve davranış sorunları arasında negatif bir ilişki olduğu, davranışsal sorunların demografik değişkenlere göre anlamlı farklılık göstermediği sonucu elde edilmiştir. Çalışmamızın sonuçları, OSB ve MR çocuklarında uyku ve davranışları üzerine yapılacak müdahalelere aile eğitimleri ve ailelerin bilgilendirilmesine dikkat çekmektedir.

Abstract:
The purpose of this study is examine the sleep problems and behavioral problems of the Special Education and Rehabilitation Centers children aged  4-14 years with autism spectrum disorder (ASD) and mental retardation. The study sample consists of 160 children and their parents, 59 girl and 101 boys getting educated in five special education centers. Three types of scale were used in the study. For the sleep problems that existed in children Children's Sleep Habits scale (CSHQ), Behavioral Assessment Scale for Children and Adolescents aged 4-18 (CBCL / 4-18) and the "Educational Evaluation Scale" filled by trainers for the determination of behavioral problems.

As a result of the analysis for the relationship between sleep problems and behavioral problems with ASD and MR children it showed that there was a weak relationship between behavior problems and sleep problems. The relationship between gender variation and behavioral disorders was examined and it was concluded that the gender variable did not show a statistically significant difference in terms of behavioral problems.


 As a result of the tests conducted on whether behavioral problems differ in terms of basic groups, it seems that behavioral problems do not differ significantly within the sub-dimensions. Also there was a negative relationship between sleep problems and behavior problems in children with ASD and MR and behavioral problems did not differ significantly from demographic variables.  As a result of the study it attracts the attention that the intervention for the sleep and behaviour of children with ASD and MR is family's education and thier awarness.