Fen ve teknoloji öğretmenlerinin düşünme stilleri ile problem çözme becerileri arasındaki ilişki
The relationship between the problem solving skills and the thinking styles of science and technology teachers use
Yazar: ZUHAL DÜZGÜN
Danışman: DOÇ. DR. ORHAN AKINOĞLU
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Düşünme stilleri = Thinking styles ; Fen ve teknoloji dersi = Science and technology course ; Problem çözme = Problem solving ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Günümüzde öğrenci merkezli eğitimin önemi gün geçtikçe artmaktadır. Kuşkusuz ki sınıfta önemli bir faktör olan öğretmenlerin bireysel özelliklerinden sayılabilecek problem çözme becerileri ve kullandıkları düşünme stilleri bu etki üzerinde önemli bir güçtür. Dolayısıyla bu araştırmanın amacı, Fen ve Teknoloji öğretmenlerinin kullandıkları düşünme stilleri ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin belirlenmesi ve bazı bağımsız değişkenlere (yaş, cinsiyet ve mesleki kıdem) göre düşünme stillerinin ve problem çözme becerilerinin nasıl değiştiğinin incelenmesidir.Araştırmanın evrenini 2009-2010 Eğitim-Öğretim yılı İstanbul İli Resmi İlköğretim okullarında görev yapan Fen ve Teknoloji öğretmenleri, örneklemini ise İstanbul'un 20 ilçesinde bulunan 149 Resmi İlköğretim Okulu'nda görev yapan 261 (169 kadın, 92 erkek) Fen ve Teknoloji öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada öğretmenlerin, problem çözme yeterliliklerini saptamak için Problem Çözme Envanteri (Heppner ve Peterson, 1982) ve baskın düşünme stillerini belirlemek amacıyla Düşünme Stilleri Ölçeği (Sternberg ve Wagner, 1992) kullanılmıştır.Araştırma modeli mevcut durumun tespit edilmesi amacıyla ilişkisel tarama modeli olarak belirlenmiştir. Fen ve Teknoloji öğretmelerinin düşünme stilleri ile problem çözme becerileri arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Bu değerlendirmede öğretmenlerin cinsiyet, yaş ve mesleki kıdemleri de göz önünde bulundurulmuştur. İstatistiksel analizler SPSS 17 paket programı ile yapılmıştır.Araştırmada yapılan analizler sonucunda, Fen ve Teknoloji öğretmenlerinin problem çözme becerileri ile hiyerarşik düşünme stili arasında pozitif yönde orta derecede anlamlı bir ilişkinin bulunduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Fen ve Teknoloji öğretmenlerinin en fazla tercih ettikleri üç düşünme stilinin Yasama, Hiyerarşik ve Liberal; en az tercih ettiklerinin ise Muhafazakar, Anarşik ve Monarşik düşünme stilleri olduğu sonucuna varılmıştır.Fen ve Teknoloji öğretmenlerinin problem çözme becerileri yaş ve cinsiyet değişkeni açısından anlamlı farklılık yaratmazken, mesleki kıdem değişkeni açısından problem çözme yeteneğine güven boyutunda anlamlı farklılık yaratmıştır.Fen ve Teknoloji öğretmenlerinin düşünme stilleri ile yaş, cinsiyet ve mesleki kıdemleri arasında anlamlı farklılık tespit edilmiştir.

Abstract:
Importance of student-centered instruction is increasing everyday. There is no doubt that teachers` problem solving skills and the thinking styles that they use, which we can consider as one of the individual features of teachers, who are an important factor in classrooms, are important forces on this effect. Accordingly, the purpose of this study is to determine the relationship between the problem solving skills and the thinking styles that Science and Technology teachers use and to investigate how their thinking styles and problem solving skills change with respect to some independent variables (age, gender and seniority in the job).The population of the study comprises Science and Technology teachers who served in primary state schools in Istanbul during 2009-2010 academic year and the sample comprises 261 Science and Technology teachers (169 females, 92 males) who served in 149 primary state schools in 20 districts of Istanbul. In the study, Problem-Solving Inventory (Heppner & Peterson, 1982) was used in order to determine the teachers` problem solving competencies while Thinking Styles Scale (Sternberg & Wagner, 1992) was utilized to determine their dominant thinking styles. Study design was selected as the relational screening model so as to determine the existing situation. The relationship between Science and Technology teachers` thinking styles and problem solving skills was evaluated. In this evaluation, the teachers` age, gender and job seniority were also taken into consideration. Statistical analyses were carried out by using SPSS 17.As a result of the analyses performed in the study, it was found out that there was a statistically significant, medium-level positive relationship between the Science and Technology teachers` problem-solving skills and their hierarchical thinking styles. It was concluded that while the three thinking styles that these Science and Technology teachers most preferred were legislative, hierarchical and liberal, the ones that they least preferred were conservative, anarchic and monarchic.Whereas the Science and Technology teachers` problem solving skills did not make a statistically significant difference in terms of age and gender, with respect to job seniority, it made a significant difference in the dimension of trust in problem solving ability.A significant relationship was detected between the Science and Technology teachers` thinking styles and age, gender and job seniority.