Bankacılık sektöründe etkinlik analizi: Türk bankacılık sektörü ve Avrupa Birliği'ne üye bazı ülkelerin bankacılık sektörlerinin karşılaştırmalı bir analizi
An effectiveness analysis in banking sector: A summary of a comparative analysis of Turkey and some of European Union countries
Yazar: NİLÜFER YARDIMCI
Danışman: PROF. EKREM ERDEM
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Teorisi ve Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Bankacılık = Banking

Özet:
Son yıllarda özellikle Avrupa Birliği'ne giriş sürecinde ekonomide oldukça önemli biryeri olan bankacılık sektöründe etkinliğin sağlanması bir amaç haline gelmiştir. Buamaç dâhilinde Türkiye'deki ticari bankalar etkinlik, verimlilik ve kârlılığın sağlanmasıiçin yoğun çaba göstermektedirler.Bu çalışma, Türkiye ve Avrupa Birliğine Üye Bazı Ülkelerin 1993 ve 2001 yıllarıarasında bankacılık sektörlerinin etkinliğini analiz etmektedir. Bu analizde özellikleticari bankalar çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Bu kapsamda ticari bankalarınetkinliklerinin ölçümünde faktör analizi kullanılacaktır.Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. lk bölümde, bankacılıkta etkinlik ve etkinlikölçüm yöntemleri incelenmiştir. Ayrıca bu yöntemlere ilişkin literatür taramasıyapılmıştır. kinci bölümde, Türk bankacılık sektörünün tarihsel gelişimi, yapısı,özellikleri, sorunları ve risklerinden bahsedilmiştir. Üçüncü bölümde, Avrupa Birliğibankacılık sektörünün yapısı, özellikleri, riskleri ve AB'ye üye ülkelerin bankacılıksektörleri ele alınmıştır. Son bölüm ise, uygulamaya ilişkin bölümdür. Bu bölümde,1993 ve 2001 yılları arasında Türk ve AB'ye üye bazı ülkelerin bankacılık sektörlerininetkinliği ölçülmek amacıyla faktör analizi kullanılmak suretiyle bir uygulamayapılmıştır. Bu analize dâhil edilen ülkeler ise şunlardır: Türkiye, Almanya, Fransa,spanya, Yunanistan, Hollanda, Belçika, talya, Portekiz, Çek Cumhuriyeti vePolonya'dır. Uygulama sonucunda görülmüştür ki, 1993 yılında Türkiye'deki ticaribankalar analize dâhil edilen diğer ülkelere oranla genel olarak daha etkinkonumdayken, 2001 yılında durum tam tersine dönmüştür. Bunun sebebi olarak da 2000ve 2001 krizlerinin Türkiye'nin finansal sistemini olumsuz etkilemesidir diyebiliriz.Anahtar Kelimeler: Bankacılıkta etkinlik, Faktör Analizi, Avrupa Birliği BankacılıkSistemi, Bankacılık Sisteminde Performans Ölçümü

Abstract:
In recent years especially in the process of entering European Union, to ensureeffectiveness in banking sector which has an important role in the economy has becomea goal. With this goal commercial banks in Turkey are struggling to procureeffectiveness, productivity and profitable.This study analyses the effectiveness of banking sector both in 1993 and in 2001 inTurkey and some of European countries. Especially commercial banks are the subject ofthis study. In this scope, factor analysis has been used to measure effectiveness ofcommercial banks.This study is composed of four sections. In the first section effectiveness in banking andthe methods of measuring effectiveness are studied. Moreover, a literature researchpertaining to this method has been done. In the second section historical development,structure, features, problems and risks of Turkish banking sector are referred to. In thethird section the structure, characteristics and risks of European Union banking sectorand banking sectors of European countries are examined. The last section is aboutapplication. In this section through factor analysis an application has been made in orderto measure the effectiveness of Turkish and European Union banking sector both in1993 and in 2001. The countries involved in this analyses are those: Turkey, Germany,France, Spain, Greece, Holland, Belgium, Italy, Portugal, Czech Republic and Poland. Ithas been understood through analysis that although in 1993 commercial banks inTurkey were generally more effective than those in other countries involved in thisanalysis, in 2001 it became just the opposite. That the crises in 2000 and 2001 affectedbadly the financial structure of Turkey can be said the cause of this.Key Words: Effectiveness in banking, factor analysis, European Union bankingsystem, measuring performance in banking system.