Asimetrik yatırımcı duyarlılığının sermaye piyasası likiditesi üzerindeki etkisi
The effects of asymmetric investor sentiment on the liquidity of capital markets
Yazar: ALPTEKİN ERDAĞ
Danışman: PROF. DR. ERDİNÇ ALTAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bireysel yatırımcılar = Individual investors ; Davranışsal finans = Behavioral finance ; Hisse senetleri = Stocks ; Kukla değişkenler = Dummy variables ; Likidite = Liquidity ; Menkul kıymetler borsası = Stock exchange ; Yatırımcı duyarlılığı = Investor sentiment

Özet:
Likiditedeki değişimler üzerinde hangi faktörlerin etkili olduğunun araştırılması ile yatırımcı duyarlılığının likiditedeki değişimleri açıklayabilecek bir faktör olduğu ve ikisinin arasında bir ilişki bulunduğu davranışsal finans tarafından savunulmaktadır. Yatırımcı duyarlılığı ile likidite arasındaki ilişki teorik açıdan ortaya konabilmektedir, bu nedenle Türkiye hisse senetleri piyasasında yatırımcı duyarlılığının hisse senedi likiditesi üzerindeki etkisi bu çalışma ile incelenebilmiştir. Yatırımcı duyarlılığının BIST100 hisse senetleri likiditelerinin üzerindeki etkisi Borsa İstanbul ve SPK'den elde edilen veriyle, 2008 Küresel Kriz sonrası dalgalanmaların sona ermeye başladığı tarih 30.09.2009 ile 28.04.2017 arası dönem seçilerek incelenmiştir. Bu etkinin incelenme amacı; yatırımcı duyarlılığın varlığını ortaya koymak, yatırımcı duyarlılığının hisse senetleri likiditeleri üzerindeki asimetrik etkisini göstermek ve hisse senetlerinin likiditeleri üzerindeki açıklayıcı etkisini araştırmak olmuştur. Çalışmada tahmin edilen basit doğrusal regresyon modellerinin, Eviews 9.5 programında birçok alternatif model arasından seçilen regresyon varsayımlarını sağlayan uygun modeller olduğu tahmin edilmektedir. Çalışmadaki bulgular, yatırımcı duyarlılığının hisse senetleri likiditesi üzerinde etkili olduğunu ve aralarında pozitif yönlü ilişkinin varlığını ortaya koymaktadır. Yatırımcı duyarlılığının hisse senetleri likiditesi üzerinde asimetrik etkisinin olduğu, yatırımcı duyarlılığının azaldığı dönemlerde, arttığı dönemlere göre hisse senetleri likiditesinin yatırımcı duyarlılığından daha çok etkilendiği görülmüştür. Bulgular literatür ile uyumlu olup, davranışsal finans teorisini destekler niteliktedir. Hisse senetleri likiditesindeki değişimlerin tek başına yatırımcı duyarlılığı ile açıklanamadığı ve likiditeyi etkileyen başka faktörlerin de olabileceği belirtilmektedir.

Abstract:
Behavioral finance asserts that investror sentiment is a factor that can explain the changes of liquidity and that there is a theoretically testified relationship between these two variables by investigating what factors affect the changes of liquidity. The current studya ims to explain the effects of investor sentiment on the liquidity of Turkish equity markets. The data were based on Istanbul Stock Exchange and the Capital Markets Board of Turkey between Sep 9, 2009 when the fluctuations began to end after the 2008 global crisis and Apr 28, 2017 in order to prove that investor sentiment exits, to show that it has an asymmetric effect on the liquidity of stocks on the BIST100, and to investigate its explanatory effects on liquidity. It is estimated that the simple linear regression models are those fit for ensuring regression assumptions selected from a variety of alternative models on the Eviews 9.5 software. The findings indicate that investor sentiment has an effect on the liquidity of stocks and that there is a positive relationship between them. They also show that it has an asymmetric effect on the liquidity of stocks and that the liquidity of stocks is affected more in periods of investor sentiment decreasing as compared to those of investor sentiment growing. They are in agreement with related literture and support the theory of behavioral finance. Portfolios with a depth and high liquidity are affected less by investor sentiment. On the other hand, they suggest that the changes in the liquidity of stocks cannot be explained by investor sentiment alone and there can be other factors affecting liquidity, too.