Bütünleşik imalat ortamlarında ürün ağacı yapısının imalat performansı üzerine etkisi
Bill of materials effect on manufacturing performance in an integrated manufacturing environment
Yazar: SELVİ İHSAN HAKAN
Danışman: PROF. DR. İSMAİL HAKKI CEDİMOĞLU
Sakarya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Dinamik çizelgeleme = Dynamic scheduling ; Gerçek zamanlı sistemler = Real time systems ; Malzeme ihtiyaç planlaması = Material requirement planning ; Sonlu kapasite çizelgeleme = Finite capacity sheduling ; Üretim performansı = Production performance ; Üretim planlaması = Production planning

Özet:
Küresel rekabet nedeniyle, ürünlerin yaşam döngüsü kısalmış, müşteri istek ve beklentileri artmış, düşük maliyetli ve zengin ürün çeşitliliği arzu edilmeye başlanılmıştır. Bu nedenlerden dolayı geleneksel olarak fazla üretilip stoklanarak müşteri isteklerinin karşılanması fikrinden uzaklaşılmaktadır.Malzeme ihtiyaç planlaması kullanılmaya başlandığı 70'lerden günümüze kadar üretim işletmeleri için öncelikler değişmiştir. Önceleri üretmek önemliyken şimdilerde istenilen zamanda, istenilen fiyatta, istenilen kalitede ürün üretimi önem kazanmıştır. Bu nedenle müşteri beklenti ve isteklerini karşılayabilmek için işletmeler yeni arayışlara ve modern üretim planlama ve kontrol sistemlerine ihtiyaç duyulmuştur.Çok aşamalı ve çok çeşitli ürün üreten işletmelerin küresel rekabet ortamında rakipleri ile rekabet edebilmesi için gerçek zamanlı bir üretim planlama ve çizelgeleme sistemlerine ihtiyaç vardır. Bu nedenle işletmelerin sahip olacağı sağlıklı bir üretim planlama ve kontrol yapısı sayesinde, maliyetlerin düşmesine, müşteri siparişlerinin karşılanma oranının yükselmesine, gerçekçi bir teslim tarihi elde edilmesine, gelecek planlamalarının etkin bir şekilde yapılmasına imkan sağlayacak gerçek zamanlı sınırlı kapasite üretim planlama ve kontrol yapısı önerilmiş ve önerilen sistem üç farklı ürün ağacı yapısı, beş farklı öncelik kuralı ve teslim tarihinin belirlenmesi için kullanılan üç farklı k sabiti değeri kullanılarak geliştirilen benzetim ortamında test edilmiştir.Geliştirilen benzetim modelinde üç bağımsız değişken girdi olarak kullanılmış ve altı farklı performans ölçütünün sonuçlarına göre değerlendirilmiştir. Alınan sonuçlar, çok değişkenli varyans analizi ile test edilmiştir. Yapılan test ve değerlendirme sonucunda ürün ağacı yapısı bağımsız değişkeninin tek başına ve diğer bağımsız değişkenlerle beraber imalat performansı üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir.Geliştirilen yapının siparişe üretim yapan, çok seviyeli montaj ve imalat işlemlerinin beraber yürütüldüğü bütünleşik imalat ortamlarında başarı ile uygulanabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Due to global competiveness, life cycle of products have been shortened, low costed and rich product varieties have been demanded. For this reason, the idea of production to make stock for customer demand has been eliminated.Material requirement planning has been using since 1970?s. Nowadays, priorities of companies have been changed dramatically. Previously production was an important subject, whereas production on-time, on-demand, good quality and low priced products have been ground. For this reason, to satisfy customer needs and demands, companies investigated new methods and production control systems.Companies which produced multi stage and multi variety products need real time production planning and scheduling system. For this reason, companies which have good production planning and control systems, proceed low cost, satisfaction of customer demand, realistic due dates, and finite capacity planning and control systems. In this thesis, 3 different product structures, 5 different priority rules, and 3 different k constants for determining due dates have been developed to use in simulation software systems.In the developed simulation model, 3 independent variables has been used as input and evaluated with results of 6 different performance criteria. Results obtained have been tested with multiple variable variance analysis. After testing and evaluating, independent variables of product structures has an effect on manufacturing performance as single and other dependent variables.Structure developed for this work has been considered as a successful environment. Experimental results have been obtained in make-to-order environment and multi stage assembly and manufacturing operations in integrated manufacturing environment.