Sağlık çalışanlarının kadına yönelik eş şiddeti konusunda tutum ve uygulamaları ölçeğinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenilirliği
Validity and reliability of health care provider survey of intimate partner violence attitudes and practices in Turkey
Yazar: BURÇİN BİÇİCİ GEZGİN
Danışman: DOÇ. DR. AYNUR UYSAL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Aile içi şiddet = Domestic violence ; Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Kadınlar = Women ; Sağlık personeli = Health personnel ; Ölçekler = Scales ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu araştırmada, Gutmanis ve arkadaşları tarafından geliştirilen ?Sağlık Çalışanlarının Kadına Yönelik Eş Şiddeti Konusundaki Tutum ve Uygulamaları Ölçeği'nin Türkçe formunun Türk toplumu için geçerli ve güvenilir bir araç olup olmadığı incelenmiştir.Bu araştırmanın örneklemine, İzmir'e bağlı dört merkez ilçede (Balçova, Bornova, Karşıyaka ve Konak) bulunan Toplum Sağlığı Merkezi(TSM), Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması(AÇSAP), Aile Sağlığı Merkezi(ASM) görev yapan toplam 867 hekim, hemşire ve ebeler alınmıştır. Ölçek çalışmalarında örneklem hacminin belirlenmesinde ölçek madde sayısının 5-10 katı olması önerilmektedir. Bu bilgiye dayanarak minimum ulaşılması hedeflenen örneklem sayısı ölçek madde sayısının (43 madde) 10 katı olmak üzere toplam 430 hekim, hemşire ve ebeden oluşmasına karar verilmiştir. Araştırmada 355 sağlık çalışanına ulaşılmıştır. Araştırmaya katılım oranı ise %83 olarak belirlenmiştir.Yapı geçerliliği kapsamında doğrulayıcı faktör analizine başvurulmuştur. Yapı geçerliliği kapsamında KMO değeri olarak hesaplanan örneklem yeterliliği 0.89 ve Barletts Test of Sphericity (?2 =6063,51 p<0.000) örneklem sınama büyüklüğü analizi değerinin faktör analizi için oldukça yeterli olduğu bulunmuştur. Yapı geçerliği için uygulanan ?Doğrulayıcı Faktör Analizi?ndeki modelin özgün ölçeğin sekiz alt boyutun Türk toplumunda ölçekteki 33. maddenin çıkarılması koşuluyla sağlık çalışanlarının, kadına yönelik şiddet konusunda tutum ve uygulamaları ölçtüğüne ilişkin geçerli kanıtları ortaya koyduğu saptanmıştırÖlçek için belirlenen iç tutarlılık katsayısı CronbachAlpha katsayıları; hazır hissetme boyutu için 0.31, kendine güven boyutu için 0.79, kontrol eksikliği boyutu için 0.81, konuyu açmada rahatlık boyutu için 0.80, profesyonel destekler boyutu için0.64, uygulamada engeller boyutu için 0.72, şiddetin araştırılması boyutu için 0.29, sonuçların sorgulanması boyutu için 0.51 olarak saptanmıştır.Yapılan geçerlik ve güvenilirlik analizleri sonucunda ?Sağlık Çalışanlarının Kadına Yönelik Eş Şiddeti Konusunda Tutum ve Uygulamaları Ölçeği?nin 33.maddenin çıkarılması koşuluyla Türk toplumunda kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu belirlenmiştir. ?Sağlık Çalışanlarının Kadına Yönelik Eş Şiddeti Konusunda Tutum ve Uygulamaları Ölçeği?nin daha geniş örneklem gruplarına uygulanarak değişmezliğinin araştırılması önerilmiştir.

Abstract:
In this study, the validity and reliability of the Turkish version of ?Health Care Provider Survey of Intimate Partner Violence (IPV) Attitudes and Practice? developed by Gutmanis et al. has been tested.The sample of this research covered four central districts of İzmir, namely, Balçova, Bornova, Karşıyaka and Konak. A total of 867 doctors, nurses and midwives employed at The Public Health Center (PHC), Mother Child Health and Family Planning Unit, Family Health Center located in these districts were included within the scope of the research. For the determination of the sample volume in scale studies, it is suggested that the sample volume be 5-10 times the number of items in the scale. Based on this knowledge, the sample was determined to be 430 doctors, nurses and midwives being 10 times the number of the items on the scale (43 items). In the research, 355 health workers were reached and the participation rate was determined to be 83%.For the validity of structure, confirmatory factor analysis was used. The sampling adequacy which is calculated as a KMO value was found to be 0.89 and the Barletts Test of Sphericity value (?2 =6063,51 p<0.000) was found to be quite adequate for the factor analysis. It was determined that model used for the ?Confirmatory Factor Analysis? put forward valid evidence that the eight sub-dimension of the original scale could measure the healthcare workers? attitude towards domestic violence, on condition that item number 33 was removed.The internal consistency Cronbach Alpha coefficients were found to be 0.31 for the dimension of preparedness eeling ready, 0.79 for self-confidence, 0.81 for lack of control, 0.80 for comfort following disclosure, 0.64 for professional support, 0.72 for practice pressures, 0.29 for abuse inquiry and 0.51 for practitioner conseequences.As a result of the validity and reliability analyses, it was determined that ?A Scale of Health Care Worker?s Attitudes And Applications Regarding Spouse Violence Towards Women? was a valid and reliable scale to be used in Turkish society, on condition that the item number 33 be removed. It is suggested that the stability of the scale be tested by applying to larger sample groups.