Farklı yetiştirme sistemlerinin yumurtacı tavuklarda performansa etkisi
The effect of different rearing systems on performance in laying hens
Yazar: AHMET DAYILAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM HACAN
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Bu araştırmada aynı işletmede konvansiyonel kafes ve free-range sistemlerde yetiştirilen aynı ırk ve yaştaki tavuklarda yetiştirme sisteminin performansa (tavuklarda canlı ağırlık, yumurta verimleri ve yem tüketimi vb) etkisini incelemek amaçlanmıştır. Araştırmada hayvan materyali olarak Afyonkarahisar ilinde faaliyet gösteren özel bir yumurta tavukçuluğu işletmesinde konvansiyonel kafes ve free-range sistemlerde yetiştirilen ticari kahverengi yumurtacı bir hibrit olan Nick Brown kullanılmıştır. Araştırmanın verileri işletmede her kümes için ayrı olarak düzenlenmiş kümes kartlarından ve işletme sahibi ve bakıcılar ile yüz yüze görüşmeler yolu ile elde edilmiştir. Ayrıca çalışmada 30 ve 60 haftalık yaşlarda iki yetiştirme sisteminden de alınan 50'şer adet tavuğa ait canlı ağırlık ile 50'şer adet yumurtanın ağırlık verilerinden yararlanılmıştır. Free-range ve konvansiyonel kafes sisteminde yetiştirilen ve aynı yaştaki ticari kahverengi yumurtacı bir hibrit olan Nick Brown tavuklarda bazı haftalarda yumurta verimi ortalamaları arasında farklılıklar önemli (p<0.05) olsa da genel yumurta verimi ortalamasına bakıldığında bir farklılık olmadığı belirlenmiştir. Tavuklarda ölüm oranı özellikle 45. haftadan sonra free-range sisteminde konvansiyonel kafes sistemine göre önemli düzeyde yüksek (p<0.001) bulunmuştur. Kirli yumurta oranı 45 ve 65. haftalar arasında free-range sisteminde konvansiyonel kafes sistemine göre önemli düzeyde yüksek (p<0.01) olmuştur. Kırık/çatlak yumurta oranı son haftalarda her iki sistemde de artmakla birlikte 45 ve 65. haftalar arasında konvansiyonel kafes sisteminde free-range sistemine göre önemli düzeyde yüksek (p<0.01) olmuştur. 30 ve 60. haftalarda alınan tavuklarda canlı ağırlık ve yumurta ağırlığı ortalamalarının konvansiyonel kafes sisteminde free-range sistemine göre önemli düzeyde yüksek (p<0.05) olduğu tespit edilmiştir. Hem toplam hem de aylara göre yem tüketimi ortalamaları free-range yetiştirme sisteminde konvansiyonel kafes sistemine göre önemli düzeyde (p<0.001) yüksek olmuştur. Sonuç olarak, kirli yumurta oranı, ölüm oranı ve yem tüketimi free-range yetiştirme sisteminde konvansiyonel kafes sistemine göre daha yüksek olmakla birlikte genel yumurta verimi ortalamasında farklılık olmadığı görülmüştür. Bu bilgilerin yanı sıra sistemler değerlendirilirken ekonomik yönünün de ele alınarak birlikte planlanmasının faydalı olacağı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This study, it was aimed to examine the effect of the rearing system on the performance (live weight, egg production and feed consumption etc.) of hens of the same breed and age raised in conventional cage and free-range systems in the same enterprise. Nick Brown, a commercial brown layer hybrid grown in conventional cage and free-range systems in a private laying poultry farm operating in Afyonkarahisar province, was used as animal material in the research. The data of the research were obtained from the coop cards issued separately for each chicken coop in the enterprise and through face-to-face interviews with the business owner and caregivers. In addition, live weight data of 50 hens and weight data of 50 eggs taken from two rearing systems at the ages of 30 and 60 weeks were used. Although there were significant differences (p<0.05) between egg production averages in some weeks in Nick Brown hens, a commercial brown layer hybrid of the same age and raised in free-range and conventional cage systems, it was determined that there was no difference when looking at the overall egg production average. Mortality rate in hens was found to be significantly higher (p<0.001) in the free-range system compared to the conventional cage system, especially after the 45th week. The rate of dirty eggs was significantly higher (p<0.01) in the free-range system compared to the conventional cage system between the 45th and 65th weeks. Although the rate of broken/cracked eggs has increased in both systems in recent weeks, it was significantly higher (p<0.01) in the conventional cage system compared to the free-range system between the 45th and 65th weeks. It was determined that the average live weight and egg weight of chickens taken at 30 and 60 weeks were significantly higher (p <0.05) in the conventional cage system compared to the free-range system. Both total and monthly feed consumption averages were significantly (p<0.001) higher in the free-range rearing system than in the conventional cage system. As a result, it was observed that the dirty egg rate, mortality rate and feed consumption were higher in the free-range rearing system than in the conventional cage system, but there was no difference in the overall egg yield average. In addition to this information, it was concluded that it would be beneficial to plan the systems together by considering their economic aspects when evaluating them.