Doğal boyamacılıkta kullanılan bazı flavonoidlerin aluminyum komplekslerinin yapısının aydınlatılması
Determination of structure of aluminium complexes of some flavonoids using in the natural dyeing
Yazar: OZAN DEVEOĞLU
Danışman: PROF. DR. RECEP KARADAĞ
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Analitik Kimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada, % 1, % 2, % 3, % 4, % 6, % 9, % 12, % 14, % 18, % 21, % 24, % 27, % 30, % 33 ve % 36 oranlarında KAl(SO4)2.12H2O ile mordanlanmış ipek dokuma kumaşların chrysin, quercetin dihidrat, 7,8-dihidroksiflavon ve naringenin flavonoidleri ile boyamaları gerçekleştirilmiştir. Standart boyarmaddelerle gerçekleştirilen boyamalara ilaveten, flavonoid boyarmaddelerini içeren muhabbet çiçeği (Reseda luteola L.) ve soğan kabuğu (Allium cepa L.) bitkileri ile de boyamalar ayrı ayrı gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen bu boyamaların CIEL*a*b* renk değerleri ölçülmüş ve kendi aralarında kıyaslamalar yapılmıştır. Renk ölçümü sonuçlarına göre % 3 ya da % 4 KAl(SO4)2.12H2O mordanının kullanıldığı boyamaların yeterli düzeyde renk değerlerine sahip olduğu saptanmıştır. Standart flavonoid boyarmaddelerin saflık durumları HPLC ile saptanmıştır. Bununla birlikte muhabbet çiçeği (Reseda luteola L.) ve soğan kabuğu (Allium cepa L.) ile boyanmış ipek elyafların analizleride HPLC-DAD ile gerçekleştirilmiştir. Bombyx mori ipeğindeki mevcut amino asitlere ait bağlar FT-IR ile karakterize edilmiştir. Aynı zamanda şap mordan materyalinin Al-O ve Al-N bağları üzerinden fibroin proteinine bağlandığı da tespit edilmiştir. Saf ipeğin içerdiği amino asitler 13C CP/MAS NMR ile belirlenmiştir. Standart boyarmaddelerle ipek elyafların boyanması sonucunda ipek fibroini – mordan ve boyarmadde arasında oluşan kompleksler 27Al CP / MAS NMR ile saptanmıştır. Son olarak, çalışmada kullanılan flavonoidlerin alüminyum  ile oluşturdukları komplekslerin M:L oranları ve koordinasyon sayıları yardımıyla ipek fibroin - Al(III) – quercetin, chrysin, naringenin ve 7,8 dihidroksiflavon komplekslerinin olası yapıları gösterilmiştir. Bununla birlikte ipek dokuma kumaşların SEM görüntüleri alınmıştır.

Abstract:
In this study, the dyeings with chrysin, quercetin dihydrate, 7,8-dihydroxyflavone and naringenin of silk textile fabrics mordanted with KAl(SO4)2.12H2O at 1 % , 2 %, 3 %, 4 %, 6%, 9 %, 12 %, 14 %, 18 %, 21 %, 24 %, 27 %, 30 %, 33 %, 36 % ratios were performed. In addition to the dyeings with  standard dyes, the dyeings with weld (Reseda luteola L.) and onion (Allium cepa L.) plants including flavonoid dyes were seperately also conducted. CIEL*a*b* colour values  of these carried out dyeings were measured and compared with each other. According to the results of colour measurement, it was determined that the dyeings using 3 % or 4 % KAl(SO4)2.12H2O mordant have sufficient colour values. The purities of standard flavonoid dyes were determined with HPLC-DAD. In addition to this, the analyses of silk fabrics dyed with weld (Reseda luteola L.) and onion (Allium cepa L.) were also realized with HPLC-DAD. The bonds related to the aminoacids present in Bombyx mori silk were characterized with FT-IR. In the same time, the bonding to the fibroin protein via Al-O and Al-N bands of alum mordant material was also determined. The aminoacids including of pure silk were detected with 13C CP/MAS NMR. The complexes formed among silk fibroin, mordant and dye as a result of the dyeing of silk fibers with standard dyes were determined with 27Al CP / MAS NMR. Finally, with the aid of the coordination numbers and M:L ratios of the complexes formed with aluminium of flavonoids in this study, the possible structures of silk fibroin – Al(III) – quercetin, chrysin, naringenin and 7,8 dihydroxyflavone complexes were shown. Besides, the SEM images of the silk textile fabrics were taken.