Yeni tanı epilepsi ve/veya yeni tedavi başlanan epilepsili hastaların washington psikososyal nöbet ölçeği ile değerlendirilmesi
Evaluation of patients with new diagnosis epilepsi and/or new treatment with washington psychosocial seizure scale
Yazar: NİHAN KÜBRA MEŞİN
Danışman: PROF. DR. BÜLENT OĞUZ GENÇ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Engellilik = Disability ; Epilepsi = Epilepsy ; Nöbetler = Seizures ; Psikolojik ölçekler = Psychological scales ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Yeni epilepsi tanısı almış ve/veya yeni tedavi başlanan epilepsili hastalarda psikososyal faktörler ve bu faktörlerin yaşam üzerindeki kronik maluliyet etkilerini gözlemlemek için Washington Psikososyal Nöbet Ölçeği ile değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Yöntem: 18-75 yaş arası, yeni tanı almış ve/veya yeni tedavi başlanan hastaların demografik özellikleri, komorbiditeleri, nöbet tipleri, yapılmış radyolojik tetkikler, EEG bulguları kaydedilmiştir. Yeni tanı ve/veya yeni tedavi alan hastalar başlangıç muayenesinde ve takiplerinde Washington Psikososyal Nöbet Ölçeği uygulanarak elde edilen bulgular istatiksel olarak incelenmiştir.

Bulgular: İlk ve kontrol alt ölçek skorları karşılaştırıldığında nöbete uyum kontrol alt ölçeği skorları düşük bulunmuş ve istatiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmıştır (p:0.022). Kadın hasta ve erkek hasta grupları arasında ilk ve kontrol testte duygusal durum ölçeğinde kadın hastaların skoru daha yüksek bulunmuş ve istatiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmıştır (sırasıyla p:0.48, p:0.29). Kişiler arası uyum, nöbet uyumu ve genel psikososyal fonksiyonlar açısından kadınlar üçüncü profile sahip iken erkekler ikinci hasta profiline sahiptir. Eğitim durumlarına göre karşılaştırıldığında ilk aile geçmişi ve ilk kişiler arası uyum ölçeğinde  liseve üniversite mezunlarının skorları arasında anlamlı farklılık saptanmıştır (sırasıyla p:0.34, p:0.17). Üniversite mezunları daha düşük skorlara sahiptir. İlk tedaviye uyum ölçeğinde ilköğretim ve lise mezunlarının değerleri benzer olup üniversite mezunları bu iki gruptan daha düşük skorlara sahiptir ve bu fark istatiksel olarak anlamlıdır (p:0.01). Kişiler arası uyum, maddi durum, nöbete uyum ve genel psikososyal fonksiyonlar açısından ilköğretim ve lise mezunları üçüncü hasta profiline sahip iken üniversite mezunları ikinci hasta profiline sahiptir. Medeni durumlarına göre karşılaştırıldığında kontrol nöbete uyum ölçeğinde evli hastaların skorları bekar hastalardan daha düşük bulunmuş bu fark istatiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p:0.040). Antiepileptik tedavilerine göre karşılaştırıldığında levetirasetam kullanan hasta grubunda tedaviye uyum ve genel psikososyal fonksiyonlar alt ölçeklerinde ilk testlerine göre kontrol testlerinde skorlar düşük bulunmuş ve istatiksel olarak anlamlı saptanmıştır (sırasıyla p:0.046, p:0.32). Nöbet tipine göre karşılaştırıldığında nöbeteuyum
 
ölçeğinde fokal başlangıçlı nöbete sahip olan hasta grubunda kontrol ölçek skorları ilk teste göre düşük bulunmuş ve istatistik olarak bir anlamlılık saptanmıştır (p:0.48).
Sonuç: Çalışmamızda epilepsili hastanın birçok alanda belirgin psikososyal soruna sahip olduğu saptanmıştır. Sadece antiepileptik tedavi ile bu problemlerin yeterli derecede düzeltilemediği tespit edilmiştir. Epilepsili hastanın ailesi ve çevresiyle iletişimini düzeltebilmek, hastalığa, nöbetlere ve tedaviye uyumunu artırabilmek, okul başarısında,  işinde ve evlilik hayatında sorunları çözebilmek, toplumun yanlış tutum ve davranışları nedeniyle oluşan damgalanmayı azaltabilmek, toplumsal kısıtlamaları ortadan kaldırabilmek, yaşam kalitesini yükseltebilmek ve en önemlisi kronik maluliyeti önleyebilmek için epilepsi hastalarında psikososyal sorunların tanınması ve tedavi edilmesi gerekmektedir. Hasta, nöroloji hekimi, psikolog, psikiyatrist ve diğer sağlık profesyonelleri, aile ve toplumun diğer fertleri bir bütün olarak yeterli bilgi iledonatılmalı, bütüncül iyilik haline neden olan yaklaşımlar benimsenmeli, psiko-eğitim programları oluşturulmalı, epilepsi hastalarına iyi bir yaşam kalitesi kazandırılması için halk sağlığı programıoluşturulmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Epilepsi, Washington Psikososyal Nöbet Ölçeği, Yaşam Kalitesi, Psikososyal Faktörler, Alt Ölçekler

Abstract:
Purpose: It was aimed to evaluate psychosocial factors and the effects of chronic disability  onlife in epilepsy patients who were newly diagnosed and/or newly started on treatment  using Washington Psychosocial SeizureInventory
Method: Demographic characteristics, comorbidities, seizure types, radiological examinations, and EEG findings of patients aged 18-75 years who were newly diagnosed and/or newly started on treatment were recorded. Data obtained by applying the Washington Psychosocial Seizure Inventory in the initial and follow-up examination were statistically analyzed.
Results: By the time the first and control subscale scores were compared, the control subscale scores were found to be low and a statistically significant difference was found (p:0.022). A statistically significant difference was found between emotional state subscores of female patients in the first and control tests (p:0.48, p:0.29, respectively). While women fit into the third profile in terms of interpersonal adjustment, seizure compliance and general psychosocial functions, men fit into the second patient profile. When compared according to educational status, a significant difference was found between the scores of high school and university graduates in the first family history and first-person adjustment subscale (p: 0.34, p: 0.17, respectively).University graduate patients have lower scores. In the first treatment compliance subscale, the values of primary and high school graduates are similar. University graduates have lower scores than these two groups, and this difference is statistically significant (p:0.01). Primary and high school graduates fit into the third patient profile, while university graduates fit into the second patient profile in terms of interpersonal adjustment, financial situation, adjustment to epilepsy and general psychosocial functions. When compared according to their marital status, married patients' scores were found to be lower than single patients in the control seizure compliance subscale, and this difference was statistically significant (p:0.040). When compared with their antiepileptic treatments, the scores in the control tests were found to be lower in the patient group using levetiracetam, in the subscales of adherence to treatment and general psychosocial functions, compared to the first tests, and were found to be statistically significant (p:0.046, p:0.32, respectively). When compared according to the seizure type, the control subscale scores were found to be lower in the patient group with focal onset seizures in the seizure compliance subscale compared to the first test, and the difference was statisitically significant(p:0.48).
Conclusion: In our study, it was concluded that the patients with epilepsy had significant psychosocial problems in many areas which cannot be adequately corrected with only antiepileptic treatment. Psychosocial problems have to be recognized and treated to be able to improve the communication of the epileptic patient with his family and environment, to increase his compliance with the disease, seizures and treatment, to solve the problems in his school performance, work and marriage life, to reduce the stigma caused by the wrong attitudes and behaviors of the society, to remove social restrictions, to increase the quality of life and most importantly to prevent chronic disability. Patients, neurologists, psychologists, psychiatrists and other health professionals, family and other members of the society as a whole should be provided with sufficient information, approaches that lead to holistic well- being should be adopted, psycho-education programs should be established, and public health services should be provided.
 

Keywords: Epilepsy, Washington Psychosocial Seizure Inventory, Quality of Life, Psychosocial Factors, Subscales