Renal transplant olgularında post-transplant anemi prevalansı ve risk faktörleri
Prevalence and risk factors of anemia in renal transplant recipients
Yazar: ÇİĞDEM ORUÇ
Danışman: DOÇ. DR. NUR CANPOLAT
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Prevalans = Prevalence ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Amaç:
Bu çalışmada böbrek nakli uygulanmış pediatrik olgularda post-transplant anemi (PTA) prevalansının ve anemiye yol açan nedenlerin belirlenmesi; bu olgularla böbrek işlevleri denk kronik böbrek hastalığı (KBH) olgularının anemi yönünden karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Hastalar ve Yöntem:
Nakilden sonra farklı dönemlerde anemi prevalansının ve nedenlerinin belirlenmesi için,  18 yaşından önce böbrek nakli uygulanmış 51 olgunun klinik ve laboratuvar verileri geriye dönük değerlendirildi. Akut enfeksiyonu bulunmayan 48 böbrek nakilli olguyla, olgulara yaş, cinsiyet ve glomerüler filtrasyon hızı bakımından denk 20 KBH olgusunun, anemi ve inflamasyonla ilişkili klinik ve laboratuvar verileri kesitsel olarak karşılaştırıldı. 
Bulgular:
PTA prevalansı, erken ve geç post-transplant dönemde sırasıyla %54,8 ve %52,9 saptandı. Erken post-transplant dönemde kadavradan nakil yapılanların hemoglobin düzeyinin daha düşük (9,98±2 g/dl vs 11,65±1,3 g/dl, p=0,001) olduğu görüldü. HLA uyumunun erken PTA için bağımsız belirleyici olduğu saptandı (R=0,507, p=0,003). Geç post-transplant dönemde ise hemoglobinin yalnızca GFR ile bağıntısı bulundu (r=0,608, p<0,001).
Böbrek nakilli olgular, KBH'lı olgulara göre daha düşük hemoglobin(Hb) [12,1 (1,5) vs 13,1 (1,8) g/dl; p=0.04]; daha yüksek eritropoetin (EPO) [7,66 (2,15) vs 6,46 (4,17) mIU/ml, p<0,001] ve EPO/Hb [0,64 (0,19) vs 0,5 (0,37), p<0,001] düzeyine sahipti. Ferritin düzeyi böbrek nakilli olgularda [117(217) vs 39,3(40,4) ng/ml; p=0,001]; mutlak demir eksikliği KBHlarda daha yüksek (%75 vs %48; p=0,008) saptandı. Her iki grupta da hemoglobin düzeylerinin hepsidin, CRP ya da IL-6 ile ilişkisi saptanmadı. 
Sonuç:
Pediatrik böbrek nakilli olgularda anemi, multifaktöriyaldir; prevalansı yüksek bulunmuştur. PTA için önde gelen belirleyicilerden biri azalmış böbrek işlevidir. Kronik böbrek hastalarında görülen anemiyle karşılaştırıldığında endojen EPO direnci, PTA için önemli bir risk faktörüdür.

Abstract:
Objectives:
 This study aimed at elucidating the prevalence and risk factors of anemia in renal transplant recipients and to compare anemia related parameters with of CKD patients.
Patients and methods:
 To determine the prevalence and predictive factors of anemia in different eras after transplantation, laboratory and clinical findings of 51 renal transplant recipients who were transplanted before 18 years of age, were evaluated retrospectively. The anemia and inflammation-related laboratory findings of 48  eligible renal transplant recipients and 20 pre-transplant/dialysis CKD patients who are similar in terms of age, gender and GFR, were compared in a cross-sectional manner.
Results:
 The prevalence of early and late post transplant anemia (PTA) was %54,8 and%52,9, respectively.  In the early post-transplant period, the individuals who received a graft from a deceased donor had lower hemoglobin (Hb) concentrations (9,98±2 g/dl vs 11,65±1,3 g/dl, p=0,001). The number of HLA-match was found to be independently associated with early PTA (R=0,507,p=0,003). In the late post-transplant period, hemoglobin levels were only correlated with GFR (r=0,608, p<0,001).
Renal transplant group had significantly lower Hb concentrations [12.1 (1.5) vs 13.1 (1.8) g/dl; p=0.04], higher serum EPO levels [7.66 (2.15) vs 6.46 (4.17) mIU/ml, p<0.001] and higher EPO/Hb ratios [0.64 (0.19) vs 0.5 (0.37), p<0.001]. Serum ferritin levels found to be significantly higher in RTx recipients and the prevalence of absolute iron deficiency was higher (93.8%) in CKD group. For both groups, any correlation didn't reveal between Hb concentrations and hepcidine, CRP or IL-6 levels.
 
Conclusions:
  PTA may occur at any point in time following transplantation, the cause is multifactoral and is very prevalent in the pediatric population. Endogenous EPO resistance plays a causative role in PTA compared to anemia in CKD patients. Although the cause of EPO resistance could not be explained in the scope of our research, we postulate that it might be attributable to immunosuppressive therapy.