Çok kesitli bilgisayarlı tomografi ile yapılan dakriyosistografi ve nazolakrimal duktus patolojilerinin tanı ve tedavisinin planlanmasındaki rolü
Multislice computed tomographic dacriocystography and its role in the evaluation and treatment of the nasolacrimal pathologies
Yazar: MEMDUHA AKYOL
Danışman: PROF. DR. SERDAR KARAKÖSE
Selçuk Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Epifora; göz yaşının doğal yollardan drene olamaması sonucu dışarıya akmasıdır. Epiforalı olguların değerlendirilmesinde altın standart radyolojik tetkik DS-DSG (Dijital subtraction-Dakriyosistografi)'dir. Çalışmamızda çok kesitli bilgisayarlı tomografi kullanarak yaptığımız dakriyosistografi (ÇKBT-DSG) ile DS-DSG karşılaştırdık ve ÇKBT-DSG'nin etkinliğini değerlendirmeyi amaçladık.Epifora şikayeti ile başvuran 40 olguya, 80 Lakrimal Drenaj Sistemi(LDS) DS-DSG ve 64 kesitli BT cihazı kullanılarak ÇKBT-DSG tetkikleri yapıldı.Toplam 80 LDS'den, DS-DSG'de 45'i (%56.25) normal olarak değerlendirilirken, 1'inde (%1.25) stenoz, 34'ünde (%42.5) obstruksiyon saptandı. ÇKBT-DSG'de ise 44'ü (%55) normal olarak değerlendirilirken, 26'sında (%32.5) ostrüksiyon, 10 (%12.5)'unda stenoz saptandı. Epifora şikayeti olmasına rağmen hem DS-DSG hem de ÇKBT-DSG' de 16 (%20) LDS normal olarak değerlendirildi. DS-DSG' si normal olarak değerlendirilen bir olgunun ÇKBT-DSG' sinde stenoz saptandı. DS-DSG' de ise obstrüksiyon saptanan 8 (%10) LDS, ÇKBT-DSG' de stenotik olarak değerlendirildi. Stenozu saptamadaki bu fark istatistiki olarak anlamlı bulundu (p:0.042). Olgularımızın 33(%82.5)'inde ek patolojiler (divertikül, sinüzit ve fistül) saptandı. Daha önce epifora şikayeti nedeniyle DSR operasyonu hikayesi olan 6 olgunun (6 LDS, %7.5) tekrarlayan epifora şikayeti vardı. DSR yapılan LDS' lerin 4 (%5) tanesinde hem ÇKBT-DSG hem de DS-DSG'de operasyon traktında obstrüksiyon olduğu saptandı. Ek olarak ÇKBT-DSG'de bu alanın yumuşak doku ile oblitere olduğu görüldü. DSR yapılan LDS' lerin 1 (%1.25) tanesinde hem ÇKBT-DSG hem de DS-DSG'de stenoz saptandı. DSR yapılan LDS' lerin 1 (%1.25) tanesinde DS-DSG'de obstrüksiyon saptanırken ÇKBT-DSG' stenoz olduğu görüldü.Epifora şikayeti olan hastalarda, ÇKBT-DSG stenoz ve ek patolojisi bulunanların tedavi planını etkilediğinden, radyolojik tanı açısından daha güvenilir bir yöntem olarak öne çıkarmaktadır ve çalışmamız sonuçlarına göre LDS patolojisinden şüphenilen olgularda standard görüntüleme yöntemi olarak kullanılabileceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Epiphora can be described as overflow of tears, usually caused by insufficient drainage of the tear film from the eye. Digital subtraction dacriocystography (DS-DSG) is still accepted as the gold standard radiologic imaging method for epiphora. Our aim was to compare the effectiveness of multi detector computed tomography dacriocystography (MDCT-DSG) with DS-DSG in the diagnosis and treatment planing in patients having epiphora.Forty patients, 80 lacrimal drainage system (LDS) affected by epiphora underwent DS-DSG and MDCT-DSG after administration of contrast media by canulation of lacrimal canaliculus.Among 80 LDS 45 (56.25%) of them were normal, 1 (1.25%) of them had stenosis and 34 (42.5%) of them had obstruction revealed by DS-DSG whereas among 80 LDS 44 (55%) of them were normal, 26 (32.5%) of them had stenosis and 10 (12.5%) of them had obstruction revealed by MDCT-DSG. In total 16 (20%) LDS having epiphora symptoms were evaluated as normal both with DS-DSG and MDCT-DSG. One patient which was evaluated as having stenosis with MDCT-DSG was evaluated as normal with DS-DSG. In 8 (10%) of 34 LDS obstruction revealed by DS-DSG were evaluated as stenosis with MDCT-DSG. This difference in the diagnosis of stenosis was found statistically significant(p:0.042). Among 40 patients 33 (82.5%) of them had also accompanying pathologies(diverticula, sinusitis, fistula). In 4 (4 LDS, 5%) of the previously operated (Dacryocystorhinostomy) 6 patients having recurring symptoms of epiphora had obstruction revealed both with DS-DSG and MDCT?DSG. MDCT-DSG also revealed that all in these 4 patients the obstruction was caused by soft tissue thickening. One (1.25%) LDS had stenosis both revealed by DS-DSG and MDCT-DSG. In the rest of one (1.25%) LDS DS-DSG showed obstruction whereas MDCT-DSG showed stenosis.In patients with epiphora, MDCT-DSG imaging after the administration of diluted contrast material by canulation can reveal stenosis and neighbouring pathologies of the LDS can be added to the standard orbital imaging protocol when lacrimal system involement is suspected.Keywords: MDCT, DSG, Lacrimal Drainage System, Epiphora