Alvaro Sıza mimarlığının yer ile kurduğu ilişki bağlamında incelenmesi
Investigation of the Alvaro Siza's architecture context in space
Yazar: İBRAHİM BAKIR
Danışman: DOÇ. DR. YASEMEN SAY ÖZER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Alvaro Siza 1965 yılından itibaren profesyonel meslek hayatına devam eden Portekizin en önemli mimarlarındandır. Siza 1970'lerde oluşan savaş sonrası bölgeselcilik ortamında modern mimarlık yaklaşımlarıyla önemli örnekler vermiştir. 1992 yılında kazandığı Pritzker Mimarlık Ödülü sonrasında tüm dünyada bilinen bir mimar haline gelen Siza'nın çalışmaları, dönemin küresel düzeyde öne çıkan modern mimarlık yaklaşımları bağlamında yerel kültür ve savaş sonrası baskın kapitalizm ortamı etkileşimleri arasında dikkat çekmektedir. Günümüzde Siza'nın çalışmalarının gelişmekte olan ülkeler bağlamında örnek teşkil edebileceğini özellikle vurgulamak ve İber Yarımadasının (İspanya ve Portekiz ağırlıklı olarak) nispeten düşük gelir düzeyine rağmen tüm dünyaya örnek teşkil eden çalışmalar, örnekler vermesi ayrıca önem taşımaktadır. Gelişmekte olan ülkeler açısından bunun önemi; az girdiyle, başarılı ve nitelikli ürünler alınabileceğinin gösterilmesidir. Siza, çalışmalarında ticari koşullara ve baskın güncel eğilimler karşısında ihmal edilen kentsel mimari yaklaşımlara karşı dirayetli duruşu ve mimarlığın gerçek konularına ait çözüm arayışlarına sıkı bağlılığıyla dikkat çekmektedir.
Tezde, Siza mimarlığının incelenmeye değer, onu özgün kılan öğelerini vurgulamak, günümüz mimarlık ortamına ne gibi katkısı olabiliri sorgulamak ve hiç bir zaman 'star mimar' olmayan, olmaktan özellikle kaçınan Siza'nın mimarlığını araştırmak amaçlanmıştır. 
Tez, bu ana yaklaşım çerçevesinde altı bölüm olarak kurgulanmış ve başlangıçta yer kavramı hakkında önemli çalışmaları bulunan mimar, teorisyen ve düşünürlerin akademik çalışmalarına değinilmiş, yer ve mimarlık arasındaki ilişki ele alınmıştır.  Siza'nın hayatının biçimlenmesinde etkin olan dönemin sosyo-ekonomik, politik koşulları hakkında bilgi edinilmiş, dönemin mimarlık ortamının baskın figürleri, çalışmaları incelenmiş ve elde edilen veriler ışığında Siza'nın çalışmaları tezin kavramsal içeriğine yönelik olarak değerlendirilmiştir. Sonuç bölümünde ise çalışmanın genel bir değerlendirmesi yapılarak, yer olgusunun mimarlık çalışmalarında sürece dahil edilmesinin önemi vurgulanmaktadır. Devamında elde edilen tüm teorik veriler kılavuzluğunda, Siza'nın genel felsefesi, proje üretim süreci, çizim dili ve mimarlığının temel yaklaşımlarını içeren değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Abstract:
Alvaro Siza is one of the most important architects of Portugal which has been continuing his professional career since 1965. Siza gave important examples with modern architectural approaches in the post-war regionalism environment of 1970s. Following the Pritzker Architecture award in 1992, Siza has become a world-renowned architect.  Siza's work draws attention to the interactions between local culture and the post-war dominant capitalism environment in the context of modern architectural approaches of the period at the global level. It is also important to emphasize that the work of Siza can be an example in the context of developing countries and give exemplary studies and examples to the whole world, especially to the whole of continental Europe, despite the relatively low income level of the Iberian Peninsula (mainly Spain and Portugal). 
The importance of this for developing countries; is to show that very successful products can be obtained with less input. Siza draws attention with his firm stance against commercial conditions and neglected urban architectural approaches in the face of dominant current trends and his firm commitment to the search for solutions to the real issues of architecture.
 
In this study, I emphasize the elements of Siza architecture that makes it unique, to question how it can contribute to today's architectural environment, and which has come to the forefront in the end of the 20th century at the beginning of the 21st century, but never being a 'star architect'.  The aim of this study was to investigate the architecture of Siza and to contribute to the architectural environment of our country with a certain amount of her life.
Within the framework of this main approach, the study is structured in six chapters and the academic studies of architects, theorists and thinkers who initially made important studies on the concept of place were discussed and the relationship between place and architecture was discussed. Afterwards, socio-economic and political conditions of the period which were effective in shaping Siza's life were evaluated in general and the dominant figures and works of the architectural environment of the period were examined. Before the conclusion, Siza studies were examined in the light of the data created in the first four chapters. In the conclusion, a general evaluation of the study emphasizes the importance of inclusion of the phenomenon of space in architectural studies. In the following, all the theoretical data obtained are guided by Siza's general philosophy, the project production process and the basic approaches of the architecture are written short notes.