Dünya sistemi teorisi üzerinden 1960-80 yılları arasındaki toplumsal hareketleri okumak: Fransa ve Türkiye örneği
World system theory and reading of social movements between 1960-80: Case studies of France and Turkey
Yazar: EMRE ÖNKİBAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SANEM ÖZER
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Sosyoloji = Sociology ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Fransa = France ; Siyasal analiz = Political analysis ; Siyasal etki = Political clout ; Sosyal hareketler = Social movements ; Sosyalist hareketler = Socialist movements ; Türkiye = Turkey ; Öğrenci hareketleri = Student movements

Özet:
Bu tezde, 1960-1980 yılları arasında Fransa ve Türkiye'de gerçekleşen öğrenci ve emek hareketleri, dünya sistemi teorisi özelinde, karşılaştırmalı olarak tartışılmıştır. Bu tez, bu tartışmaları dünya sisteminin hegemonya, merkez-çevre, bağımlılık ve toplumsal hareketlerin kaynak mobilizasyonu/siyasi süreç yaklaşımları üzerinden ele alacaktır. Bu çerçevede, hareketlerin amaçlarını ve stratejilerini şartlandıran ulusal, siyasi ve toplumsal bağlamlar açısından, toplumsal ve siyasi koşulları değiştirmeye yönelik çabalar açısından ve eylemcilerin kendi inançları, stratejik ve taktik kararları açısından değerlendirilen hareketler merkez ve çevre ülkelerin karşılaştırmalı toplumsal hareket analiziyle anlam kazanacaktır. Tez, "1968 Dünya Devrimi" başkaldırısını bir belirteç olarak toplumsal hareketlerin mobilizasyonu ve siyasi süreç perspektifinden değerlendirecek, Fransa ve Türkiye açısından ortaklaşan yahut farklılaşan noktaların tespit edilmesinde 1968 öğrenci hareketlerinin rolünü ve sonrasında emek hareketlerinin gelişimini saptayacaktır. Dünya sistemi ve toplumsal hareketler yaklaşımlarının temel hipotezleri yanında, "toplumsal hareketler merkez ülkelerde merkez çözümlere, yarı-çevre ve çevre ülkelerde çevre çözümlere yol açarlar" hipotezi bu tartışmalar bağlamında değerlendirilecektir. Böylesine bir çaba sonucunda, 1968 hareketlerinin etkileri yani dünya sisteminin krizi ve dönüşümü, merkez ülkelerde yeni sol, katılımcı demokrasi ve sivil toplumun öneminin artışını simgelerken, yarı-çevre ve çevre ülkelerde radikalizm, şiddet, kutuplaşma, devlet baskısı ve hatta askeri müdahalelerle gerçekleşen bir süreci ortaya koymaktadır.

Abstract:
In this thesis, the student and labour movement between the years of 1960-1980 took place in France and Turkey, are discussed comparatively in the concept of the world system theory. This thesis will discuss these debates over the hegemony, core-periphery, dependency of the world system and resource mobilization/political process approaches of social movements. Within this perspective, movements in terms of the national, political and social contexts that conditioned the objectives and strategies of the movements, and in terms of the efforts to change the social and political conditions, and in terms of the activists' own beliefs, strategic and tactical decisions, will take on a new significance by the analysis of the comparative social movement of the core and periphery countries. The thesis will evaluate the revolt of the "1968 World Revolution" as a determiner to assess the mobilization of social movements and political process perspective, will determine the role of 1968 student movements for identifying common or different points for France and Turkey, and the development of the labour movement. In addition to the basic hypothesis of the world system and social movements approaches, the hypothesis of "social movements lead to core solutions in the core countries, and to the periphery solutions in the semi-periphery and periphery countries" will be evaluated in the context of these discussions. As a result of such an effort, the effects of the 1968 movements, namely the crisis and transformation of the world system, symbolizes the increase of the importance of the new left wing, participatory democracy and civil society in the core countries, while in the semi-periphery and the periphery countries, radicalism, violence, polarization, state pressure and even military interventions took place.