Spor lisesi öğrencilerinde duygusal istismar ve benlik algısı: Karşılaştırmalı bir çalışma
Emotional abuse in sports high school students and self-percept: A comparative study
Yazar: TUĞÇE KARACA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDAL ÇETİN
Batman Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmanın amacı, spor lisesi öğrencileri ile diğer lise öğrencilerinin duygusal istismar ve 
benlik algılarını karşılaştırmaktadır. Araştırmanın evrenini 2023-2024 eğitim-öğretim yılında Batman 
ilinde okuyan spor lisesi ve diğer liselerde okuyan öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini 
araştırmaya gönüllü olarak katılan toplam 500 öğrenci oluşturmaktadır. Öğrencilerin demografik 
özelliklerine ilişkin veri toplamak amacıyla "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Öğrencilerin benlik 
algısı ve duygusal istismara olan verilerinin toplanması amacıyla "Ergenler İçin Benlik Algısı Ölçeği" ve 
"Duygusal İstismar Ölçeği" kullanılmıştır. Anketler uygulandıktan sonra istatistiksel analizleri 
kolaylaştırmak amacıyla SPSS 22.0 yazılım paketinden faydalanılmıştır. Verileri analiz etmek için 
frekans analizi, yüzde analizi, aritmetik ortalama, bağımsız değişken testi, varyans analizi (ANOVA) ve 
post hoc testi gibi çeşitli istatistiksel teknikler kullanılmıştır. Yapılan analiz sonucunda, spor lisesinde 
okuyan öğrencilerin cinsiyet, yaş, sınıf, aile geliri, kardeş sayısı ve babanın eğitimi gibi değişkenlere bağlı 
olarak duygusal istismar boyutunda anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p<0,05). Bu anlamlılığın cinsiyet 
değişkeni için kadınlara nazaran erkeklerin puanlarının daha yüksek olduğu, yaş değişkeni için 18 yaşında 
olanlar, sınıf değişkeni için 12. sınıfta olanlar, aile geliri için orta düzey aile gelirine sahip olanlar (17-30 
bin TL), kardeş sayısı için 1-3 kardeşi olanlar ve baba eğitim seviyesi için ilkokul mezunu babaların 
duygusal istismar ölçeği puanlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Spor lisesinde okuyan 
öğrencilerinin benlik algısı ölçeği puanlarına bakıldığında ise sadece kardeş sayısı boyutunda anlamlı 
farklılık tespit edilmiştir. Bu anlamlılığın ise 7 kardeş ve üzeri kardeşe sahip olanlar için benlik algısı 
puanlarının yüksek olduğu görülmüştür. Diğer liselerde okuyan öğrencilerin cinsiyet, yaş, sınıf ve baba 
eğitim seviyesi değişkenlere bağlı olarak duygusal istismar boyutunda anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir 
(p<0,05). Bu anlamlılığın cinsiyet değişkeni için kadınlara nazaran erkeklerin puanlarının daha yüksek 
olduğu, yaş değişkeni için 14 yaşında olanlar, sınıf değişkeni için 9. sınıfta olanlar ve baba eğitim 
seviyesi için lise mezunu babaların duygusal istismar ölçeği puanlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. 
Diğer lisesinde okuyan öğrencilerinin benlik algısı ölçeği puanlarına bakıldığında ise cinsiyet ve yaş 
değişkeni boyutunda anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Bu anlamlılığın cinsiyet değişkeni için kadınlara 
nazaran erkeklerin puanlarının daha yüksek olduğu ve yaş değişkeni için 18 yaşında olanlar için benlik 
algısı puanlarının yüksek olduğu ortaya çıkmıştır. Öğrencilerin duygusal istismar ve benlik algısı ölçeği 
arasındaki ilişki incelendiğinde ise duygusal istismar ve benlik algısı puanları arasında negatif yönlü bir 
ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Benlik algısı, duygusal istismar, öğrenci, spor.

Abstract:
The purpose of this study is to compare the emotional abuse and self-perceptions of sports high 
school students and other high school students. The population of the research consists of students 
studying in sports high schools and other high schools in Batman province in the 2023-2024 academic 
year. The sample of the research consists of a total of 500 students who participated in the research 
voluntarily. "Personal Information Form" was used to collect data on the demographic characteristics of
the students. "Self-Perception Scale for Adolescents" and "Emotional Abuse Scale" were used to collect 
data on students' self-perception and emotional abuse. After the surveys were administered, the SPSS 
22.0 software package was used to facilitate statistical analysis. Various statistical techniques such as 
frequency analysis, percentage analysis, arithmetic mean, independent variable test, analysis of variance 
(ANOVA) and post hoc test were used to analyze the data. As a result of the analysis, significant 
differences were detected in the emotional abuse dimension of students studying in sports high schools 
depending on variables such as gender, age, class, family income, number of siblings and father's 
education (p <0.05). This significance means that men's scores are higher than women's for the gender 
variable, those who are 18 years old for the age variable, those who are in the 12th grade for the class 
variable, those who have a middle level family income (17-30 thousand TL) for the family income, and 1-
for the number of siblings. It was found that the emotional abuse scale scores of fathers who had 3 
siblings and whose father was a primary school graduate were higher. When the self-perception scale 
scores of the students studying at the sports high school were examined, a significant difference was 
detected only in the number of siblings dimension. This significance was observed to be higher in self-
perception scores for those who had 7 siblings or more. Significant differences were detected in the 
emotional abuse dimension of students studying in other high schools depending on variables such as 
gender, age, class and father's education level (p<0.05). This significance was found to be higher for men 
than women for the gender variable, for the age variable, 14-year-olds, for the class variable, for those in 
the 9th grade, and for the father's education level, the emotional abuse scale scores of fathers who were 
high school graduates were higher. When the self-perception scale scores of students studying at other 
high schools were examined, a significant difference was detected in the gender and age variables. This 
significance revealed that men's scores were higher than women's for the gender variable, and self-
perception scores were higher for 18-year-olds for the age variable. When the relationship between 
students' emotional abuse and self-perception scale was examined, it was determined that there was a 
negative relationship between emotional abuse and self-perception scores.
Key Words: Self-perception, emotional abuse, student, sport.