Hicri 1288 (M.1871) ve Hicri 1306 (M.1888) tarihli Sivas Vilayet Salnamelerinin günümüz harflerine çevrilmesi ve mukayeseli değerlendirilmesi
Trancribtion and comparative evalutation of Almanacs Sivas province -dated as 1288(Ad.1871) and 1306 (Ad.1888)-
Yazar: AYTEN SELVİTOP
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HAVA SELÇUK
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Tarih = History
Dizin: Salnameler = Yearbooks ; Sivas = Sivas ; Sosyoekonomik durum = Socio-economic situation ; Sosyoekonomik yapı = Socio-economic structure ; Tarih = History ; Çeviri = Translation

Özet:
H.1288 (M.1871) Tarihli Sivas Vilâyeti salnamesine göre vilâyet üç sancak ve yirmi iki kazadan oluşmaktadır. Vilâyetin ekonomik yapısı tarıma dayanmaktadır. Tarımdan sonra hayvancılık ve sanayi, iktisadî yapı da yer tutar. Bu salnamelere göre vilâyet merkezinde en büyük âmir validir. Vilâyetin genel işlerini yöneten Vilâyet idare Meclisi valinin başkanlığında toplanır. Sâmâmelerimizde vilâyet merkezinde görev yapan meclis, daire, kalem ve komisyonların üyelerinin tablolar halinde isimleri, rütbeleri ile birlikte verilmekteyken. Vilâyetin merkez askerî kuvvetlerin ve posta, telgraf idâresinin üst düzey memurlarının isim,rütbe ve nişanlarıda verilen bilgiler arasındadır. Tıbkı vilâyet merkezinde olduğu gibi sancak merkezlerindeki ve kazalardaki idarî, adlî, malî, askerî, tüm üst düzey memurlarının isimleri salnamelerde çizelge ve tablolar halinde zikredilmiştir. Vilâyette müslüman teb'anın gitmekte olduğu sıbyan mektebi, rüşdiye, medrese vb. okullarla beraber gayr-i müslim teb'anın eğitim gördüğü okullarda salnamelerimizde verilen bilgiler arasında yer alır. H.1306 (M.1888) Tarihli Salname diğer salnamemiz olan H.1288 (M.1871) Tarihli Salnamemize göre daha ayrıntılı malumat içerir. Bu salnamemiz özellikle H.1288 (M.1871) Tarihli Salnamemizden farklı olarak Sivas tarihi, coğrafyası, meşhur kimseleri, mimari eserleri konusunda da malumat içerir. Özellikle bu salnamenin son kısmılarıda vilâyete bağlı sancak ve kazaların tarihi, coğrafyası, sanayisi, tarımını madenciliği,orman ve nehirleri, nüfûs bilgileri, mektepleri hakkında değerli bilgiler verilmiştir. H. 1288 (M.1871) Tarihli Salnamemizde ise bu konulara az değinilmiş ve ayrıntılı bilgi verilmemiştir. Anahtar Kelimeler: Salname, Sivas, Osmanlı Devleti, Vilayet, Sancak

Abstract:
In this researche, Almanacs of Sivas Province, datet as 1288 (AD 1871) and 1306 (AD 1888) accordin to the Hegira calendar, have been transcribed from the Arabic alphated to the Latin Alphabet. After being transcribed these Almanacs have been evaluated and have been given some general information about geographic, historical and economic situation of Sivas province. However, some information about political, administrative and military assemblies, councils, secretaries and offices that have served and officers have been given under the light of these Almanacs. In addition to thisi information, there have also been given general informations about population, trnaaportation, communication and educational foundations of Sivas province. Moreover, in the last part of the researche some social, economic and cultural changes have been evaluated is Sivas province in the period of 17 years (from 1871 to 1888). In this respect some changes and differences between these two Almanacs have been evaluated, especially about changes in the population of province in 17 years. Keywords: Almanac, Sivas, Ottoman State, Province, Sanjack