Yetişkin bağlanma kuramı ve hastane çalışanlarının çalıştıkları kuruma bağlanma biçimlerinin incelenmesi
Adult attachment theory and examination of hospital staff attachment styles to the institution they work for
Yazar: FATMA ATEŞ
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN ERDEM
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Sağlık Yönetimi = Healtcare Management
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Sağlık personeli = Health personnel ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment ; Çalışanlar = Workers ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Özel hastaneler = Private hospitals

Özet:
Bağlanma, anne ile bebek arasındaki ilişkiye dayanan ve hayatın tamamını etkileyen bir sürecin başlangıcıdır. Bağ kurmak yakınlık ihtiyacının karşılanmasının ötesinde bir iletişim aracıdır. Bu nedenle sağlıklı bağ kurmayı öğrenen çocuk, insanlarla iletişim ve iş birliğine daha açık hale gelecektir. Bu çalışmanın amacı, bebeklik çağında temelleri atılan yetişkin bağlanma stillerinin örgütsel bağlılığa etkisinde psikolojik iyi oluş ve genel öz yeterliliğin aracı rolünün araştırılmasıdır. Bu amaçla Antalya ilinde bulunan bir eğitim araştırma, bir devlet hastanesi ve bir de özel hastane çalışanlarının katılımı ile 528 kişiden veri elde edilmiştir. Hastane çalışanının yetişkin bağlanma stilini değerlendirmek amacıyla Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri Kısa Formu, örgütsel bağlılığı değerlendirmek amacıyla Örgütsel Bağlılık Ölçeğini, psikolojik iyi oluşu değerlendirmek için Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve genel öz yeterliliğin değerlendirilmesinde Genel Öz Yeterlilik Ölçeğinden faydalanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen verilerin analizinde SPSS, AMOS ve PROCESS makro programlarından faydalanılmıştır.
Araştırma sonucunda hastane çalışanının yetişkin bağlanma stillerinden kaygı boyutunun duygusal bağlılık üzerinde negatif etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Kaygı boyutunun psikolojik iyi oluş ve genel öz yeterlilik üzerinde de negatif etkisine rastlanılmıştır. Benzer şekilde kaçınma boyutunun da psikolojik iyi oluşu negatif etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Psikolojik iyi oluş ve genel öz yeterlilik ise duygusal, devam ve normatif bağlılık üzerinde pozitif etkiye sahiptir. Araştırmanın dikkat çeken diğer sonuçları ise; yetişkin bağlanma stillerinin örgütsel bağlılığa etkisinde psikolojik iyi oluş ve genel öz yeterliliğin aracı rolü olduğu saptanmıştır. Hastane çalışanının kaygı ve kaçınma düzeyi yükseldikçe psikolojik iyi oluşu azalmakta ve dolayısıyla personelin örgüte duygusal, devam ve normatif bağlılığı da azalmaktadır. Hastane çalışanının kaygılı bağlanma düzeyi artıkça genel öz yeterliliği azalmakta ve dolayısıyla örgütsel duygusal, devam ve normatif bağlılığının da azaldığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Attachment is the beginning of a process that is based on the relationship between mother and baby and affects the entire life. Establishing a bond is a communication tool beyond meeting the need for intimacy. Therefore, the child who learns to establish a healthy bond will be more open to communication and cooperation with people. The aim of this study is to investigate the mediating role of psychological well-being and general self-efficacy in the effect of adult attachment styles on organizational commitment, the foundations of which are laid in infancy. In this regard, reliable data were obtained from 528 people with the participation of hospital staff members working in a training research hospital, a state hospital and a private hospital in Antalya province. A questionnaire with four different scales was used to determine the Experiences in Close Relationships-Revised-Short Form (ECR-RS), Organizational Commintment Scale, Psychological Well-Being Scale, Generel Self-Efficacy Scale of hospital staff members. SPSS, AMOS and PROCESS macro softwares were used to analyse the data obtained as a result of the research.
As a result of the study, it was determined that the anxiety level, which is one of the adult attachment styles of the hospital staff member, has a negative effect on emotional attachment. It was also observed that the anxiety level has a detrimental effect on psychological well-being and general self-efficacy. Moreover, a negative effect of the anxiety level on psychological well-being and general self-efficacy was also observed. Similarly, it was concluded that the avoidance dimension also negatively affected psychological well-being. Psychological well-being and general self-efficacy have a positive effect on emotional, attendance and normative commitment. Other striking results of the study revealed that psychological well-being and general self-efficacy have a mediating role in the effect of adult attachment styles on organizational commitment. As the anxiety and avoidance level of the hospital staff members increases, their psychological well-being decreases and thus the emotional, attendance and normative commitment of the staff to the organization decreases. In addition, it has been determined that as the anxious attachment level of the hospital staff member increases, the general self-efficacy decreases and thus, organizational emotional, attendance and normative commitment also decrease.