Sucul sistemlerde ekolojik okuryazarlığa eko-stem yaklaşım
Eko-stem approach to ecological literacy in aquatic systems
Yazar: CEM KAĞAR
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRAN ÇAKIR ARICA
İskenderun Teknik Üniversitesi / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Doğal çevre = Natural environment ; Faal nüfus = Active population ; Sürdürülebilir çevre = Sustainable environment ; Tatlı su ekolojisi = Freshwater ecology ; Yüzeysel su kaynakları = Surface water resources ; Çevre eğitimi = Environmental education ; Çevresel sürdürülebilirlik = Sustainable environment ; İnsan-çevre etkileşimi = Human-environment interaction

Özet:
Çevre sorunlarını etkileyen pek çok etmen olmasına rağmen, önümüzdeki on yılda daha da hızlanması beklenen insan nüfusundaki fazla artış en önemli faktördür. Hızlı nüfus artışı gezegenimizin doğal kaynaklarını azaltmakta ve yaşanabilir ekosistemleri bozmaktadır. Tehlikede olan doğal kaynakların başında su gelmektedir.
Türkiye'nin yıllık 450 milyar m3'lük yıllık yağış miktarı vardır. Bunun 69 milyar m3'ü yer altı sularını beslemekte ve sadece 28 milyar m3'ü dünyaya tatlı su kaynağı oluşturmak üzere dönmektedir. Yer altı sularının bir kısmı çatlaklardan sızarak buharlaşmakta ve ziyan olmaktadır. Günümüzde pek çok metot sızıntı sularını depolamak için kullanılmakta, toplanan suyun büyük bir kısmı da depoya ulaşmadan tekrar kaybolabilmektedir.
Bu çalışmanın konusu , Payas Çınarlık Platosu'nda (yer: 36° 45'18,4 "N 36° 16'01,8" E) bir sızıntı suyun kullanılabilir hale getirilmesidir. Bu çalışma öğrencilerin Eko-STEM yaklaşım ile katılımı ve Payas Belediyesi imkanları ile gerçekleştirilmiştir. Eko-STEM; bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik disiplinlerinin günlük yaşam problemlerinin çözümünde kullanılırken ekolojinin de hassasiyetle gözetilmesi yaklaşımıdır. Adı geçen sızıntı suları toplama ve yerinde kullanılabilir hale getirmede kullanılan yöntem oldukça olumlu sonuç verdi ve saniyede ortalama 280 ml tatlı su elde edildi. Bu projenin gerçekleşmesi sırasında projeye katılan 159 öğrenciye "ekolojik okuryazarlık" eğitimi verilerek bilinçlendirme yapıldı. Ayrıca sızıntı suyun kazanılması ve çevresinin rehabilitasyonunun planlanması da Eko-STEM yaklaşım ile öğrenciler tarafından yapıldı.
Daha yaşanabilir bir dünya için insanları eğitmeli ve önlemler almalıyız. Ekolojik okur yazar bir nesil yetiştirmeye ihtiyacımız var. Bu çalışmaları eğitim faaliyetleri içerisinde ele almak daha etkili olacaktır.
AnahtarKelimeler : Ekolojik okuryazarlık, STEM, Eko-STEM yaklaşım , Sızıntı sular, Sürdürülebilirlik
SayfaAdedi : 70
Danışman : Prof. Dr. Şükran ÇAKIR ARICA

Abstract:
Although there are many factors affecting environmental problems, the increase in the human population that is expected to accelerate in the next decade is the most important factor. Rapid population growth reduces the natural resources of our planet and disrupts habitable ecosystems. Water is at the forefront of the endangered natural resources.
Turkey has an annual 450 billion m3 of annual rainfall. 69 billion m3 of this feeds groundwater and only 28 billion m3 of it returns to the world to create a fresh water source. Some of the groundwater seeps through cracks and evaporates and is wasted. Today, many methods are used to store leachate, and most of the collected water can disappear before it reaches the reservoir.
The subject of this study is to make a leachate available in Payas Çınarlık Plateau (location: 36° 45'18,4 "N 36° 16'01,8"E). This study was carried out with the participation of students with the Eco-STEM approach and the facilities of Payas Municipality. Eco- STEM; It is an approach of science, technology, engineering and mathematics disciplines to be used in solving daily life problems while keeping an eye on ecology with precision. The method used to collect and make the said leachate available on site has yielded a very positive result, with an average of 280 ml of fresh water per second. During the realization of this project, 159 students who participated in the project were given "ecological literacy" training and awareness raising was provided. In addition, the planning of the recovery of the leachate and the rehabilitation of its environment was made by the students with the Eco-STEM approach.
We must educate people and take precautions for a more livable world. We need to raise an ecological literate generation. It will be more effective to deal with these studies in educational activities.
ii
Key Words Page Number Supervisor
: Ecology, STEM, Eko-STEM approach, Leachate, Sustainability
: 70
: Prof. Dr. Şükran ÇAKIR ARICA