Süpervizyon sürecinin sistemler yaklaşımı modeli ile yapılandırılması ve değerlendirilmesi: Karma yöntemler araştırması
Structuring and evaluation of the supervision process with systems approach model: A mixed methods research
Yazar: ECE GÖKMENOĞLU
Danışman: PROF. DR. ÖZLEM KARAIRMAK TEKDURMAZ
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Karma yöntemler = Mixed methods ; Klinik denetim = Clinical supervision ; Psikolojik danışma = Psychological counseling ; Psikolojik farkındalık = Psychological awareness ; Sistem yaklaşımı = System approach ; Süpervizyon = Supervision ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Eş zamanlı paralel karma yöntemlerin kullanıldığı bu araştırmada; nicel ve nitel yöntemler bir arada kullanılarak bulguların birbirini tamamlaması hedeflenmiştir. Araştırma soruları nicel, nitel ve karma yöntemlere uygun olarak ayrı ayrı belirlenmiştir. Çalışma kapsamında, Sistemler Yaklaşımı Modeli (SYM) kullanılarak bireysel ve grup süpervizyon yöntemlerinin kullanıldığı lisans düzeyi dikkate alınarak sistematik ve esnek bir süpervizyon müdahalesi (on dört hafta) oluşturulmuştur. SYM'ye göre oluşturulan bu müdahale iki ayrı grupta (n=9; n=10) eş zamanlı olarak uygulanmıştır. Çalışmanın verileri eş zamanlı olarak nitel ve nicel yöntemlere uygun olarak toplanmıştır. Nitel veriler iki ayrı yöntemle toplanmıştır: 1) Çevrimiçi yapılandırılmış haftalık günlükler ve 2) aşırı durum örneklemesi yoluyla belirlenen katılımcılarla derinlemesine görüşmeler (n=10). Nicel veriler Psikolojik Danışma Öz-Yeterlik Envanteri, Süpervizyon Çalışma İttifakı Envanteri ve Psikolojik Farkındalık Ölçeği kullanılarak dört farklı zamanda (ön test, ara test, son test ve izleme testi) toplanmıştır. Günlük ve görüşme verileri tümdengelim yoluyla ele alınarak içerik analizi ilk adımda bağımsız olarak, sonrasında birleştirilerek gerçekleştirilmiştir. Birleştirilmiş nitel bulgulara göre; SYM'ye uygun olarak altı kategori (süpervizyon ilişkisinin evreleri, süpervizyon öğrenme hedefleri, süpervizör rolleri, süpervizyon yöntemleri ve işlevleri, süpervizyon teknikleri ve işlevleri, süpervizyonu etkileyen bağlamsal unsurlar) ve kategorilere bağlı ana ve alt temalar elde edilmiştir. Nicel veriler, parametrik olmayan yöntemlere (Wilcoxon testi) göre dört ayrı ölçüm dikkate alınarak (Grup 1, n=9; Grup 2, n=10; birleştirilmiş grup, n=19) analiz edilmiştir. Birleştirilmiş grubun nicel analiz sonuçlarına göre; SYM'ye göre yapılandırılmış süpervizyon müdahalesinin sonrasında katılımcıların psikolojik danışma öz-yeterlik, süpervizyon çalışma ittifakı ve psikolojik farkındalıklarının arttığı bulunmuştur. Son olarak; karma yöntemlere uygun olarak nicel ve nitel bulgular görsel tablolarda birleştirilmiştir. Özetle, bu araştırmanın amacı; süpervizyon sürecini SYM'ye göre yapılandırmak ve oluşturulan modelin etkililiğini gösteren nitel ve nicel belirleyicileri ortaya çıkarmaktır. 

Anahtar Kelimeler: Sistemler Yaklaşımı Süpervizyon Modeli, Psikolojik Danışma Öz-Yeterliği, Süpervizyon Çalışma İttifakı, Psikolojik Farkındalık, Karma Yöntemler Araştırması

Abstract:
This research aims to provide complementary findings by combining quantitative and qualitative methods together within a convergent parallel mixed methods design. Research questions were derived separately in accordance with quantitative, qualitative and mixed methods. In this study, a systematic and flexible supervision intervention (fourteen weeks) suitable for undergraduate level individual and group supervision methods was created based on the Systems Approach Model (SAS). This intervention, which was based on SAS, was applied simultaneously in two different groups (n=9; n=10). The data of the study were collected simultaneously in accordance with qualitative and quantitative methods. Qualitative data were collected in two different ways: 1) online structured weekly journals and 2) in-depth interviews with participants identified through extreme case sampling (n=10). Quantitative data were collected at four different time points (pre-test, mid-test, post-test, and follow-up test) using Counseling Self-Estimate Inventory, Supervision Working Alliance Inventory and Psychological Mindedness Scale. The journal and interview data were handled deductively, and the content analysis was carried out independently in the first step and then combined. According to the combined qualitative findings; in accordance with the SAS, six categories (stages of the supervision relationship, supervision learning objectives, supervisor roles, supervision methods and functions, supervision techniques and functions, contextual factors affecting supervision) and main and sub-themes related to these six categories were obtained. Quantitative data were analyzed by considering four different measurements (Group 1, n=9; Group 2, n=10; combined group, n=19) according to non-parametric methods (Wilcoxon test). According to the quantitative analysis results of the combined group; the counseling self-efficacy, supervision working alliance and psychological mindedness of the participants increased following the supervision intervention structured according to SAS. Finally; quantitative and qualitative findings were combined in joint displays in accordance with mixed methods. In summary, the aim of this research is; to structure the supervision process according to SAS and to reveal the qualitative and quantitative determinants regarding the effectiveness of the created model.

Keywords: Systems Approach Supervision Model, Counseling Self-Efficacy, Supervision Working Alliance, Psychological Mindedness, Mixed Methods Research