Huntington hastalığı'nın tedavisinde kullanılmak üzere biyoteknolojik ilaç içeren formülasyonların hazırlanması, in vitro-in vivo değerlendirilmesi
Preparation and in vitro- in vivo evaluation of biotechnological drug compound loaded formulation for the treatment of huntington's disease
Yazar: EMRE ŞEFİK ÇAĞLAR
Danışman: PROF. DR. ERDAL CEVHER
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology ; Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Biyoteknoloji = Biotechnology ; Huntington hastalığı = Huntington disease ; Kitosan = Chitosan ; Poli beta amino ester = Poly beta amino ester ; RNA = RNA ; İlaç formülleri = Formularies ; İlaç hedefleme = Drug targeting ; İlaç üretimi = Drug production ; İn vitro = In vitro ; İn vivo = In vivo

Özet:
Huntington hastalığı, patogenezi iyice anlaşılmış santral sinir sistemine özgü nörodejeneratif bir hastalıktır. Genelde 30'lu yaşlarda etkisini göstermeye başlayan, IT15 geninde CAG trinüklotid sayısının miktarıyla ters orantılı olarak başlangıç yaşı değişen bu hastalık, önce psikiyatrik ardından motor ve nihayetinde bilişsel faaliyetleri bozmaktadır. Hastalığın en belirgin patolojik özelliği beynin bazal ganglia bölümündeki strial nöronların ölümüdür. Hastalığın ilerlemesiyle beraber neredeyse beynin tüm bölümlerinde nöron ölümü gözükmektedir. Hastalığın mevcut tedavi yöntemleri sadece semptomatiktir ve bu yüzden geçici bir süre tercih edilebilir. Huntington hastalığının ilerleme sürecini modifiye edecek tedavilere ihtiyaç duyulmaktadır. Çalışmamızda beyindeki strial nöronlara hedeflenmiş kitozan ve poli beta aminoester nanopartiküllerine hastalığa spesifik siRNA'lar yükleyerek hastalığın patogenezinin modifiye edilmiştir. Gerek siRNA yüklü gerekse siRNA yüklenmemiş formülasyonların karakterizasyonu yapılmıştır. İdeal formülasyonlar F1-NMDA, D-NMDA, K1-PEG-NMDA, K2-PEG-NMDA ve K3-PEG-NMDA, SH-SY5Y ve Neuro-2A hücre hatlarında denenmiştir ve YAC128 transgenik fareler kullanılarak hazırlanan formülasyonlar intranazal ve intraperitonel uygulanarak in vivo çalışmalar gerçekleştirilmiştir. F1-NMDA formülasyonunun yapılan çalışmalar neticesinde %60'ın üzerinde gen susturduğu bulunmuştur

Abstract:
Huntington's disease is a neurodegenerative disease specific to the central nervous system, the pathogenesis of which is well understood. This disease, which generally begins to show its effects in the 30s, and whose age of onset changes inversely with the amount of CAG trinucleotides in the IT15 gene, first impairs psychiatric, then motor and finally cognitive activities. The most prominent pathological feature of the disease is the death of strial neurons in the basal ganglia of the brain. With the progression of the disease, neuron death appears in almost all parts of the brain. Current treatment methods of the disease are only symptomatic and therefore may be preferred for a temporary period. There is a need for treatments that will modify the progression of Huntington's disease. In our study, the pathogenesis of the disease was modified by loading disease-specific siRNAs on chitosan and poly beta aminoester nanoparticles targeted to strial neurons in the brain. Both siRNA-loaded and blank formulations were characterized. Ideal formulations (F1-NMDA, D-NMDA, K1-PEG-NMDA, K2-PEG-NMDA and K3-PEG-NMDA) were tested on SH-SY5Y and Neuro-2A cell lines, and in vivo studies have been carried out YAC128 transgenic mice. Mice were administered intranasally and intraperitoneally. As a result of studies, the F1-NMDA formulation was found to silence more than 60% of genes.