Kent içi lojistik İstanbul için bir uygulama
Urban logistics an application for Istanbul
Yazar: GÜLŞEN TESLİME AYDIN
Danışman: PROF. DR. ZÜBEYDE ÖZTÜRK
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Ulaştırma Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ulaşım = Transportation ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Deniz yolu taşımacılığı = Sea transportation ; Hava yolu taşımacılığı = Airline transport ; Kara yolu ulaşımı = Land transportation ; Kargo taşımacılığı = Cargo transportation ; Konteyner taşımacılığı = Container transportation ; Multimodal taşımacılık = Multimodal transport ; Sürdürülebilir ulaşım = Sustainable transport ; Transit taşımacılık = Transit transportation ; Yük taşımacılığı = Freight transportation ; Şehiriçi ulaşım = Urban transport

Özet:
Kentsel ekonomiler, yoğun bir malzeme yoğunluğuna doğru hızla ilerlemektedir. Bu durum birçok büyük metropolü zorlayan yaygın bir kent içi ulaştırma sorunudur.  Kent içi taşıma ve dağıtım sistemleri konusu her zaman kentler için sorun olmuştur. Örneğin, Roma İmparatoru Julius Sezar, kentin mallarla işgalini engellemek için gündüzleri Roma'ya malların verilmesini yasaklayan bir düzenleme ilan etmiştir. Bugün de aynı durum söz konusudur. Değişen şey, sorunun ölçeği ve kapsamıdır.
Kent içi alanlarla taşımacılık, üretim, dağıtım ve tüketim gibi bir dizi temel ilişki içiçe devam etmek zorundadır. Kentler bunu sağlarken arazilerini korumak ve rekabet edilebilirlik seviyelerini yükseltmek durumundadır. Aynı zanman da kent sakinlerine yaşanabilir ve konforlu bir kent hayatı sağlamak durumundadırlar. İşte karmaşa da tam bu noktada başlamaktadır. 
Kent içi lojistik,  sadece kent alanında mal akışının sağlanması olarak düşünülürken bugün nüfus, teknoloji, artan talepler gibi dinamik ve tahmin edilmesi zor karmaşık nedenlerden dolayı kent içinde verimli nakliye hareketleri ve taleplerine yenilikçi tepkiler veren bir strateji olarak karşımıza çıkmaktadır. Artık basit gibi görünen kent iöçi lojistik konusu üretim ve tüketimin metalaştırılması ve kitleselleştirilmesi konusundaki zorlukların getirdiği yeni bir soruşturma alanı haline dönüşmüştür.
İstanbulʼda diğer tüm metropollerde olduğu gibi nüfus büyüklüğü, trafik, ulaşım, planlama,  gibi benzer sorunlarla baş etmeye çalışmaktadır.  
Her kent kendine özgü coğrafi, ekonomik ve iktisadi boyutlara sahiptir; dolayısıyla bunlarla ilişkili olan kent lojistiği kavramını bir kentten alıp diğer kente doğrudan uyarlamak mümkün değildir. Kent içi lojistiği konusu tamamen çok özel bir konudur, dolayısıyla her kent kendine has özelliklere ve bunlara bağlı çözümlere sahiptir.
"Alman patatesini İtalya'da soyup ardından Belçika'da Fransız usulü pişirmek" kent içi lojistiğin kente özgü olduğunu vurgulamak için kullanılan bir ifadedir.
Kentlerin farklı lojistik işleyişe sahip olmaları, kentler için değişik sorunları da beraberinde getirebilmektedir. Örneğin liman merkezli kentlerde gemilerin limana girişi en büyük sorun olurken, karayolu ağırlıklı lojistik altyapıya sahip olan kentler de ise TIR'lar, bağlantı noktaları ve beraberinde getirdikleri problemlerle mücadele etmek zorundadır. 
Bir kent sadece üretim kenti, sadece tüketim kenti ve ya hem üretim hem de tüketim kenti de olabilmektedir. Bir kent sadece hub olarak da hizmet verebilir ve ya transit bir kent olarak da karşımıza çıkabilir. İstanbul hem üretim hem de tüketim kenti iken aynı zamanda transit ve dağıtım fonksiyonu bulunan bir kenttir. Kent içi lojistik planlamada bir kent taşımacılığa odaklanırken diğeri arazi planlamaya odaklanabilmektedir. 
Burada esas olan noktalardan biri de kentin lojistik altyapısının ağrlıklı olarak hizmnet verdiği yük tipi ve ona uygun ulaşım modu veveya modlarının uygunlupu ve gelişmesiyle ilgilidir. bu noktada yük önem kazanmaktadır. yük ile ilgili hususların eğitim sistemine ve planlamaya entegre edilmesi gerekmektiği günümüzde yeni yeni anlaşılmaya başlanmıştır.  
İstanbul tıpkı Barcelona, Paris, Tokyo ve diğer kentlerde ki gibi kendine özgü çözümü bulmak için kent lojistiği konusunda çalışmalarına devam etmek zorundadır. 
Kent içinde yük hareketinin iki önemli boyutu vardır: "kent içindeki yük" ve "kent dışında fakat kente etki eden yük". Bu tezde sadece kent içi yük konusu incelenmiştir. Ancak her iki konuda kent lojistiği kapsamında ve kent içi lojşistik planlamanın konusu dahilindedir. 
Bugün kent içi lojistiğin kent planlamasının bir parçası sayılmasının ana nedeni kentin yaşam koşullarını ve konforunu zorlamasıdır. Ortaya çıkan trafik tıkanıklıkları, arazi ve yol işgalleri ile çevreye olan olumsuz etkiler artık bu konunun sürdürülebilir bir planlama gerekliliğini ortaya çıkarmıştır. 
Kent terminalleri, konsolide merkezler, lojşistik alanlar, lojistik köyler,yeni taşımacılık ve lojistik bilgi teknolojileri dünyada üzerinde çalışılan en yaygın kent içi lojistik çözümlerdir. 
İstanbul 2000ʼli yıllarda kent içi lojistik kavramı ile tanışmış, kamu yönetimi açısından yeni yeni değerlendirilmeye başlanmış, lojistik yönden de kentin analitik yönden yorumlanma ihtiyacı oluşmaya başlamıştır. Kentin lojistik konusunda sorun yasadığı konuların başında mekânsal alan ve yük akışı gelmektedir. Bu durum ʽLojistik Ana Planıʼ çalışmalarının da temelini teşkil etmektedir.
Bu tezde bu bakımdan kent içi lojistik kavramı, kent içi lojistik planlaması, kent içi lojistik sorunları ele alınmıştır. Tezin ilk bölümünü oluşturan kent içi lojistik konusu yerli ve yabancı literatürden, arşiv ve raporların taranması ile elde edilen tespit ve değerlendirmelerden meydana gelmektedir.  
İkinci bölüm, kent içi lojistik süreçleri kapsamında kent içi lojistiğin özellikleri, kentteki lojistik hizmet alanlar, kent içi yaygın olan çözümler ve dünyada kent içi lojistikteki en iyi uygulamalara verilen örnekler yine yerli ve yabancı literatür taraması yapılarak elde edilen tespit ve değerlendirmelerden oluşmuştur. 
Üçüncü bölüm, İstanbul'da lojistik sektörünün gelişimi, kent içinde taşıma modlarına göre hizmet veren frma ve yoğunlaştığı kent içi alanlar ile İstanbulʼdaki lojistik merkezler ve kent içi lojistik sistemi oluşturan lojistik odak, terminaller ve yük akışının mevcut profilini ortaya koymayı amaçlamıştır. Bu veriler elde edilirken güncel veri olmasına dikkat edilmiş ve kentin tüm lojistik altyapısı ve hâlihazırdaki lojistik sisteminin işleyişi incelenmeye çalışılmıştır.
Dördüncü bölüm, İstanbul'da kent içi lojistik sektöründe yer alan faaliyet alanları farklı sektörde söz sahibi 6 firma ve kurumla derinlemesine görüşme yoluyla yapılmış ham anket verilerinin değerlendirmeleri alınarak oluştırulmuş ve elde edilen ham anket verileri incelenerek İstanbul kent içi lojistik sorun ve çözümler tespit edilmeye çalışılmıştır. Anket değerlendirmeleri ise alışılmış olan firmaların kendine özgü lojistik durumlarını ortaya koymak yerine planlama bakış açısıyla hareket edilmiş bu firmaların kent içi lojistiğin bir parçası olduklarından İstanbul'a ilişkin kent içi lojistik sorun ve çözüm önerileri derlenmeye çalışılmıştır.
Son bölümde ise anket sonucunda elde edilen değerlendirmelerden yola çıkılarak İstanbul kent içi lojistik sorun ve çözümler yorumlanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Urban economies are evolving rapidly towards a higher level of material intensiveness. Moving freight within urban areas is a common urban transportation challenge that impacts many large metropolises. Such challenges were also prevalent in ancient times. For instance, the Roman Emperor Julius Caesar proclaimed a edict forbidding the delivery of goods in Rome during daytime. It is likely that other cities were also having similar restrictions, underlining that supplying cities with goods remained throughout history an enduring challenge. What has changed is the scale and scope of the problem.
Freight transportation maintains a set of core relations with urban areas since a city is an entity where production, distribution and consumption activities are using and competing for scarce land. Elements of the urban landscape such as commercial districts are important generators and attractors of freight movements. Further, freight distribution is often sharing the same road infrastructure than many passenger transport modes, with their activity patterns corresponding to periods of peaks and troughs. The global urban and economic system has also become functionally specialized, permitting a global division of production and its associated freight volumes. Urban freight concerns the transportation of goods by or for commercial entities taking place in an urban area. City logistics, as a strategy ensuring efficient freight movements and innovative responses to urban customer and business demands, is an emerging field of investigation that was brought by the challenges of the commodification and massification of production and consumption.
A number of basic relationships such as transport, production, distribution and consumption with urban areas have to go along. Cities have to protect their land and increase their competitiveness levels while ensuring this. The same person has to provide a comfortable and comfortable city life for the inhabitants of the city. This is where the chaos begins.
Urban logistics is thought to be the provision of goods flow only in the urban area. Today, the complexity of dynamic and unpredictable complex reasons such as population, technology, increasing demands, confronts as a strategy that gives innovative responses to efficient transportation movements and demands within the city. The seemingly simple city-state logistics now has become a new field of investigation brought about by the difficulties of commodification and massification of production and consumption.
As in all other metropolises in Istanbul, it tries to cope with similar problems such as population size, traffic, transportation and planning.
Each city has its own geographical, economic and economic dimensions; So it is not possible to take the concept of urban logistics from a city directly and adapt the other city directly. Urban logistics is a very special issue, so every city has its own special features and associated solutions.
"Peeling German potatoes in Italy and then cooking French in Belgium" is an expression used to emphasize that your urban logistis unique to the city.
The cities have different logistical functions and can bring different problems for the cities. For example, in the port-based cities, entering the ports into the port is the biggest problem, while in cities with highway-weighted logistics infrastructure, TIRs have to deal with connection points and the problems they have with them.
A city can be only a production city, only a consumption city, or a production and consumption city. A city can only serve as a hub, and it can also be confronted as a transit city. Istanbul is both a city of production and consumption, while at the same time a city with transit and distribution functions. While the urban logistics plan focuses on a city transport, the other can focus on land.
One of the main points here is related to the type of freight the city's logistic infrastructure provides and the suitability and development of modes of transportation and modes suitable for it. The load becomes important at this point. We have just begun to understand what we need to integrate cargo-related issues into the education system and planning.
Istanbul, like Barcelona, Paris, Tokyo and other cities, has to continue to work on urban logistics to find its own solution.
There are two important dimensions of cargo movement in the city: "cargo in the city" and "cargo externally but affecting the city". In this thesis, only the in-city freight volume is examined. Both issues, however, are within the scope of city logistics and within the context of urban logistic planning.
Today, the fact that urban logistics is considered as part of urban planning forces the living conditions and comfort of the main city. The adverse effects of traffic congestion, land and road occupation, and the environment have now led to the need for sustainable planning.
Urban terminals, urban consolidation centers, logistics areas, logistics villages, new transportation and logistics information technologies are the most common in-city logistics solutions in the world. 
Istanbul was introduced to the concept of intra-city logistics in the years of 2000 and started to be evaluated newly in terms of public administration and the necessity of interpretation of the city from the analytical direction in the logistic direction was started. At the beginning of the issues that the city does not have problems about logistics, the spatial space and the load flow are coming. This situation is also the basis of the 'Logistics Ana Plan'.
In this thesis, the concept of intra-city logistics, intra-city logistics planning and intra-city logistics problems are discussed. The introductory logistic topic that constitutes the first chapter of the thesis comes from the determinations and evaluations obtained from the domestic and foreign scanned literature.
The second chapter, consists of the characteristics of urban logistics within the scope of urban logistics processes, the logistic service areas in the city, the solutions that are common in the city and the best practices in urban logistics in the world.
The third chapter, aims to reveal the current profile of the logistics focal point, terminals and freight flow that make up the development of the logistics sector in Istanbul, the frm and intensive urban areas serving according to modes of transport in the city, and the logistics centers and intra-city logistics systems in Istanbul. When this data is obtained, attention has been paid to the fact that there is up-to-date data and the entire logistics infrastructure of the city and the operation of the existing logistics system have been tried to be examined.
In the fourth chapter, the evaluations of the raw questionnaires made by in-depth interviews with the 6 companies and institutions in various sectors related to the fields of activity in the intra-city logistics sector in Istanbul were made and the raw questionnaire data obtained were examined and tried to determine the intra-city logistic problems and solutions. Surveys have been tried to compile an intra-city logistic problem and solution proposal for Istanbul, since these firms, which have been acted with a planning perspective instead of revealing the specific logistic situations of the usual firms, are part of the urban logistics.
In the last chapter of the thesis, Istanbul local city logistics problems and solutions were tried to be interpreted.