Marka hukukunda tescilsiz işaretlerin korunması
Unregistered signs under the scope of trademark law
Yazar: ÖZGE ÖZTÜRK
Danışman: PROF.DR. OĞUZ KÜRŞAT ÜNAL
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Tescilsiz isaretler Türk Ticaret Kanunu'nun haksız rekabet hükümleridısında diger özel kanun hükümlerine göre koruma altına alınmamıs olanyani ilgili sicillere tescil edilmemis olan isaretlerdir. Bunlara örnek olaraktescilsiz markalar, tescilsiz ticaret unvanları, tescilsiz isletme adları, tescilsiztasarımlar, tescilsiz cografi isaretler, kisi adları, fotograflar, telif hakları vealan adlarını verebiliriz.Bu isaretlerin korunması ile ilgili olarak ulusal ve uluslararasıdüzenlemelerde benimsenen esas sistem tescil sistemidir. Ancak tescilsizisaretler de tamamen koruma dısı bırakılmamıs ve bazı istisnai hükümler ilekoruma altına alınmıslardır.Türk Hukukunda tescilsiz isaretlerin korunmasına yönelikdüzenlemelere 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun HükmündeKararname hükümlerinde rastlamaktayız. KHK hükümlerindenyararlanamayan tescilsiz isaretler ise Türk Ticaret Kanunu'nun haksızrekabet hükümlerine basvurabilirler.556 sayılı KHK'de tescil sistemi benimsenmistir. Tescil sistemindemarka üzerindeki hak tescil ile dogar. Marka korumasında esas olarak tescilsisteminin getirilmesinin yanında bazı tescilsiz isaretlerin korunmasına iliskinolarak istisnai düzenlemeleri de görmekteyiz. Getirilen bu istisnaidüzenlemeler, kullanım sonucu ayırt edici nitelik kazanmıs markalar,tanınmıs markalar, tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan birisaret için daha önce hak elde edildigi durumlar, markanın baskasına ait isim,fotograf, telif hakkı veya sınai mülkiyet hakkını kapsadıgı durumlar verüçhan hakkının söz konusu oldugu durumlar içindir.Tescilsiz isaretlerin korunmasına yönelik düzenlemelere Türkiye'nintaraf oldugu uluslararası sözlesmelerde ve Avrupa Toplulugu Marka Hukukumevzuatında da rastlamaktayız. Uluslararası arenada fikri ve sınai mülkiyethaklarının etkin sekilde korunmasını amaçlayan ilk düzenleme olan ParisSözlesmesi tescilsiz isaretlerin korunmasına yönelik hükümlere özellikletanınmıs markalar ve rüçhan hakkının söz konusu oldugu durumlarbakımından yer vermistir.Avrupa Toplulugu Marka Hukukunun temelini olusturan AvrupaToplulugu Marka Yönergesi (89/104) ve Avrupa Toplulugu Marka Tüzügü(40/94) tescilsiz isaretlerin korunması konusunda önemli hükümleriçermektedir. Bu düzenlemeler 556 sayılı KHK'nin yapılmasında da kaynakolarak alınmıstır.Anahtar Sözcükler1. Tescilsiz

Abstract:
Unregistered signs have not been under protection in accordance withthe legal provisions of special acts except the Turkish Commercial Code. Inother words they have not been registered to the relevant registries.Unregistered trademarks, unregistered commercial titles, unregisteredbusiness enterprises, unregistered designs, unregistered geographical signs,individuals? names, photographs, copyrights and domain names can be givenas the most common examples of unregistered signs.The main method regarding the protection of these signs is?registration system? that has been generally recognized under the provisionsof national and international regulations. However unregistered signs havenot been out of protection entirely also and taken under protection by someexceptional provisions.The regulations regarding the protection of unregistered signs havebeen stated in ?the Decree in the Force of Law on the Protection ofTrademarks, No. 556? under the scope of Turkish Law implementations.Furthermore it is possible to refer to the unfair competition provisions ofTurkish Commercial Code regarding the unregistered signs which are notunder protection of above mentioned decree law.Registration system has been recognized according to the provisionsof ?the Decree in the Force of Law on the Protection of Trademarks, No.556?. Rights on the trademarks right shall be raised upon the registrationunder the implementation of registrations system. Considering trademarkprotection, it is possible to recognize the exceptional regulations regardingthe unregistered signs besides the main registration system. Theseexceptional regulations have been provided concerning the trademarksacquired distinguishing character after utilization, well-known trademarks, anunregistered mark or a prior right regarding the signs used during thecommercial activities, circumstances in which the trademarks include aname, a photograph, a copyright or an industrial property right pertaining toanother person and circumstances considering pre-emptive right.It is possible to recognize the regulations regarding the protection ofunregistered signs under the scope of the European Community TrademarkLegislation and the international treaties to which Turkey is a party. ?ParisConvention for the Protection of Industrial Property? is the first regulationwhich intends to protect intellectual and industrial rights effectively over theinternational area. Provisions regarding the protection of unregistered signshave been stated especially in consideration with the well-known trademarksand pre-emptive right under the scope of the Paris Convention.?First Council Directive of 21 December 1988 to approximate the lawsof the Member States relating to trade marks (89/104/EEC)? and ?CouncilRegulation (EC) No 40/94 of 20 December 1993 on the Community trademark? include significant provisions regarding the protection of unregisteredsigns. Above mentioned regulations constitutes the ground of both EuropeanCommunity Trademark Legislation and Decree in the Force of Law on theProtection of Trademarks, No. 556