Anevrizmatik subaraknoid kanama geçirmiş hastalarda coil embolizasyon uygulaması sonrasında vazospazm gelişen ve gelişmeyen olguların glaskow koma skoru, optik sinir kılıf çapı ve hemodinamik özelliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of glasgow coma score, optic nerve sheath diameter and hemodynamic properties of patients who developed and did not develop vasospasm after coil embolization treatment in patients with aneurysmatic subarachnoid hemorrhage
Yazar: TUĞÇE KARAKOÇ
Danışman: PROF. DR. MÜGE KOŞUCU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Giriş ve Amaç: Bilinç değişikliğine neden olabilecek etiyolojik nedenlerin çok çeşitli olması nedeniyle klinisyenin yardımcı tetkiklere başvurması gerekmektedir.
Bu çalışmanın amacı anevrizmatik subaraknoid kanaması olan ve tedavi amacıyla coil embolizasyon işlemi uygulanan, postoperatif yoğun bakımda ve serviste 14 gün boyunca ultrasonografi yardımıyla bakılan optik sinir kılıf çapı ölçümü ile hastaların günlük olarak bilinç durumunu, hemodinamisini ve vazospazm ile ilişkisini değerlendirmektir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Anestezi Yoğun Bakım biriminde Aralık 2022 ve Haziran 2023 tarihleri arasında yapılmış prospektif gözlemsel bir çalışmadır. Çalışmamıza yoğun bakımda takip edilen 18-85 yaş aralığındaki hastalar dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen hastaların demografik özellikleri ve yatak başı ultrason ile değerlendirilen optik sinir kılıf çapları, sistolik ve diastolik arter basınçları, kalp hızı ölçümleri kayıt edilmiştir. Bilinç değişikliği ölçeği olarak Glasgow Koma Skalası kullanılmıştır.
Bulgular: Hastalar arasında demografik veriler açısından anlamlı bir fark bulunmadı. Anevrizmatik subaraknoid kanama geçiren ve coil embolizasyon yapılan vazospazm gelişen hastalarda, vazospazm gelişmeyen hastalara göre optik sinir kılıf çapının ölçümleri 10-14. günler arasında istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek saptandı. (p<0,05)
Coil embolizasyon sonrası vazospazm gelişen hastalarda, vazospazm gelişmeyen hastalara göre 6-14.  günler arası Glasgow Koma Skoru değerleri anlamlı derecede düşük saptandı. (p<0,05)  
Sonuç: Coil embolizasyon uygulanan anevrizmatik subaraknoid kanamalı hastalarda 14 gün boyunca optik sinir kılıf çapı ölçümü ile postoperatif dönemde oluşabilecek vazospazmın öngörülebileceği ve bunun da morbiditeyi azaltmada olumlu katkısının olabileceği düşünülmektedir.


Anahtar Kelimeler: Coil embolizasyon, anevrizmatik subaraknoid kanama, optik sinir kılıf çapı, vazospazm.

Abstract:
Aim: Due to the wide variety of etiological causes that may cause changes in consciousness, the clinician must resort to auxiliary examinations. The aim of this study is to evaluate the daily state of consciousness, hemodynamics, and its relationship with vasospasm in patients with aneurysmatic subarachnoid hemorrhage who underwent coil embolization for treatment, by measuring the optic nerve sheath diameter with the help of ultrasonography for 14 days in the postoperative intensive care unit and ward.
Material and Method: Our study is a prospective observational study conducted in the Anesthesia Intensive Care Unit of Karadeniz Technical University Faculty of Medicine between December 2022 and June 2023. Patients between the ages of 18 and 85 who were interned in intensive care were included in our study. Demographic characteristics of the patients included in the study, optic nerve sheath diameters evaluated by bedside ultrasound, systolic and diastolic arterial pressures, and heart rate measurements were recorded. The Glasgow Coma Scale was used as the change of consciousness scale.
Results: No significant difference was found between patients in terms of demographic data. In patients who had aneurysmatic subarachnoid hemorrhage with underwent coil embolization and developed vasospasm, optic nerve sheath diameter measurements were found to be statistically significantly higher between the10th and 14th days, compared to patients who did not develop vasospasm (p<0.05). In patients who developed vasospasm after coil embolization, Glasgow Coma Score values between the 6th and 14th days were found to be significantly lower than in patients who did not develop vasospasm (p<0.05).
Conclusion: It is thought that vasospasm that may occur in the postoperative period can be predicted by measuring the optic nerve sheath diameter for 14 days in patients with aneurysmatic subarachnoid hemorrhage who underwent coil embolization, and this may have a positive contribution to reducing morbidity.


Key Words: Coil embolization, aneurysmatic subarachnoid hemorrhage, optic nerve sheath diameter, vasospasm.