Ispanak (Spinacia oleracea L.) bitkisinde tuz stresi ile epibrassinolid arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation on the relationship between salinity stress and epibrassinolide in spinach (Spinacia oleracea L.) seedlings
Yazar: SERHAT SEVEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERAP ÇAĞ
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Botanik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoloji = Biology ; Botanik = Botany

Özet:
Toprak tuzluluğu, bitkilerin büyümesini ve ürün verimini etkileyen çok önemli abiyotik stres koşuludur. Tuzluluk koşuluna bağlı olarak fotosentetik aktivite, taze ağırlık, total protein miktarı azalmaktadır. Brassinosteroidler (BR), bitki hormonları grubuna dâhil olan steroid yapıda bulunan yeni bir hormon grubudur. BR ler hücre bölünmesi ve genişlemesi, ksilem farklılaşması, gövde uzaması, kök büyümesi ve senesens gibi çeşitli fizyolojik süreçlerde önemli roller oynamaktadır. Ayrıca son yıllarda, BR lerin çevresel strese maruz kalan bitkiler üzerinde iyileştirici bir etkiye sahip oldukları da bildirilmiştir. Ispanak (Spinacia oleracea L.), tuzluluğa orta derecede duyarlı olan ve dünya çapında önemli oranda tüketimi olan bir bitkidir. Şimdiye kadar tuz stresi altındaki ıspanak fidelerine BR nin etkisi üzerine çok az çalışma yapılmıştır.
Bu çalışmada, tuz stresine maruz bırakılan fidelere brassinosteroidlerin aktif formu olan 24-epibrassinolid (eBL) püskürtülerek fide gelişimi üzerine etkisi incelenmiştir. Bu amaçla fideler Hoagland, Hoagland+eBL, Hoagland+NaCl, Hoagland+NaCl+eBL olmak üzere dört gruba ayrılmıştır. Ön deneyler sonucunda 150 mM NaCl ve 10-9 M eBL uygun konsantrasyonlar olarak belirlenmiştir. Bu çalışma sonunda, tuz stresine maruz bırakılan ve eBL uygulanan ıspanak fidelerindeki biyokimyasal analizler sonucunda eBL nin, tuz toksisitesinde hafifletici etki yaptığı saptanmıştır. 
Bu araştırma, bitkilerin değişen iklim koşullarına uyum sağlaması için tarım ve bahçecilik alanında kullanılmak üzere alternatif uygulamalar geliştirmesi açısından önem taşımaktadır.

Abstract:
Soil salinity is a very important abiotic stress condition that effects plant growth and crop yield. Photosynthetic activity, fresh weight, total protein amount decreases due to salinity condition. Brassinosteroids (BR) are a new group of hormones in the steroidal structure that is involved in the plant hormone group. BRs plays an important role in various physiological processes such as cell division and expansion, xylem differentiation, shoot elongation, root growth and senescence. It has also been reported in recent years that BR shave a curative effect on the plants exposed to environmental stress. Spinach (Spinacia oleracea L.) is a plant that is moderately susceptible to salinity and consumes considerable amounts of all around the world. Very little work has been done on the effect of BR on the spinach seedlings under salt stress until now.
In this study, the effect on seedling development was examined by spraying 24-epibrassinolide (eBL), the active form of brassinosteroids, on the seedlings exposed to salt stress. For this purpose, seedlings are divided into four groups such as Hoagland, Hoagland+eBL, Hoagland+NaCl, Hoagland+NaCl+eBL. As a result of preliminary tests, 150 mM NaCl ve 10-9 M eBL were determined as appropriate concentrations. At the end of this study, biochemical analyzes of spinach seedlings exposed to salt stress and applied to the eBL revealed that eBL had alleviated effect on salt toxicity.
This research is significant for the development of alternative practices for use in agriculture and gardening in order to adapt plants to changing climate conditions.