Türkiye'nin çeşitli bölgelerinden temin edilen bal örneklerinde naftalin aranması ve miktar tayini
Determination of naphthalene concentration by HPLC in honey specimens provided from various regions of Turkey
Yazar: DİREN BEYOĞLU
Danışman: DOÇ.DR. GÜLDEN ZEHRA OMURTAG
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Besin Hijyeni ve Teknolojisi = Food Hygiene and Technology ; Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology ; Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
TÜRKİYE'NİN ÇEŞİTLİ BÖLGELERİNDEN TEMİN EDİLEN BALÖRNEKLERİNDE NAFTALİN ARANMASI VE MİKTAR TAYİNİYazar Adı: Diren BEYOĞLUÖZETTürkiye çok zengin bir bitki örtüsü ve farklı iklim kuşaklarına sahip olup arıcılığınyaygın olarak yapıldığı bir ülkedir. Pestlerle mücadelede kullanılan pestisitlerin arıcılartarafından yanlış ve bilinçsiz bir şekilde uygulanması sonucu bal ve balmumunda kalıntıbıraktığı bilinmektedir. Kovandan güveleri uzaklaştırmak amacıyla yapılan naftalin uygulamaişlemi sonucu bal naftalinle kontamine olur. Naftalin, uçucu özellikte bir hidrokarbon olupgenellikle güvelere karşı ve tuvalet deodorantları olarak, lubrikant ve boya üretimindekullanılmaktadır. Naftalinin oral, inhalasyon ve dermal yollarla absorbsiyonu insanlardasistemik toksik etkilere yol açmaktadır. Akciğerler ve gözler toksik açıdan en çok etkilenenorganlardır. Bunların dışında diğer dokulardan, karaciğer, beyin ve böbrekte de toksik etkilergörülmektedir.Çalışmamızda, marketlerden ve pazarlardan temin edilmiş bal örneklerinde naftalin,diode dizi detektörlü (DAD) yüksek basınçlı sıvı kromatografisi (YBSK) ile tayin edildi. Buçalışmada 100 tane bal örneğinde naftalin analizi yapıldı. Türkiye'nin çeşitli bölgelerindentemin edilmiş toplam 100 örneğin 53 tanesi marketlerden, 47 tanesi pazarlardan satın alındı.Naftalin şüpheli bir bal örneği gaz kromatografisi-kütle spektrometrisi (GC-MS) ile analizedildi ve naftalin olduğu doğrulandı. Ülkemiz beslenmesinde çok önemli bir yer tutan ve yurtdışına giderek artan miktarlarda ihraç edilen ballar, aynı zamanda ekonomimiz açısından daönemlidir. Bu nedenle besinlerin tüm besin zinciri boyunca geçirdiği aşamalarda, naftalinle vediğer kalıntılarla kontaminasyonun önlenmesi, hijyen bakımından kontrol ve analizlerininyapılması gerekmektedir. Beslenmeyle ilgili yapılacak kalıntı çalışmaları sağlıklı bir toplumkazanmak ve sağlıklı nesillerin yetişmesi bakımından büyük önem taşır.Anahtar kelimeler: Naftalin, YBSK, bal, Türkiye

Abstract:
DETERMINATION OF NAPHTHALENE CONCENTRATION BY HPLC INHONEY SPECIMENS PROVIDED FROM VARIOUS REGIONS OF TURKEYAuthor?s name: Diren BEYOĞLUSUMMARYTurkey having a wealthy flora with different climate conditions, beekeeping is widelyspread all over the country. Due to wrong and/or unconscious pesticide treatments againstpests generally causes residues in honey and beeswax. Treatment of naphthalene to beeswaxis preferred for removing the moths from the beehive and as a result of it, honey iscontaminated with naphthalene. Naphthalene, a volatile aromatic hydrocarbon, is widely usedin mothballs and toilet bowl deodorants, in the production of dyes and lubricants. Naphthaleneabsorption by oral, inhalation and dermal contact causes systemic toxic effects for human.The lungs and eyes appear to be most susceptible to toxicity, although toxic effects can bedemonstrated in other tissues, such as the liver, brain and kidney.In our study, naphthalene was detected in honey specimens which are provided fromvarious regions of Turkey using high pressure liquid chromatography (HPLC) with diodearray detector (DAD). In this study, naphthalene analysis was carried out in 100 honeyspecimens. Out of 100 specimens 53 of them were purchased from markets and 47 of themwere from street bazaars existing in various regions of Turkey. Naphthalene-suspicious onehoney specimen was analysed and confirmed by gas chromatography-mass spectrometry(GC-MS). Honey has an important role in our food chain and in our country?s economy.Therefore, fooodstuffs are needed to be hygienic controlled and analyzed during food processand prevent the contamination of naphthalene and other residues. All residue analyses for theentire food chain have a lot of importance for healthy people and healthy generation.Key words: Naphthalene, HPLC, honey, Turkey