Endüstriyel bir atığın geotekstil tüp kullanılarak susuzlaştırılması ve depolanması
Dewatering and storage of an industrial waste by using geotextile tube
Yazar: NOYAN AKRAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TAYFUN ŞENGÜL
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Filtreleme = Filtration ; Jeotekstil tüpler = Geotextile tubes ; Polimerler = Polymers ; Susuzlaştırma = Dewatering

Özet:
Endüstriyel atıkların atık barajlarında depolanma maliyetlerine çözüm olarak dünya üzerinde uzun yıllardır geotekstil tüpler pratik bir susuzlaştırma aracı olarak pek çok yerde başarı ile kullanılmaktadır.  Geotekstil tüpler aracılığı ve sentetik polimerler yardımı ile yüksek su muhtevasına sahip atıklar susuzlaştırılmakta ve kolaylıkla depolanmaktadır. Bu çalışmada Emet borik asit fabrikası atık zemininin susuzlaştırılması üzerine çalışımıştır. Çalışmalar sırasında anyonik ve katyonik polimerler ile polipropilen geotekstil malzeme kullanılarak atık zemin üzerinde susuzlaştırma deneyleri gerçekleştirilmiştir.
Sentetik polimerler susuzlaştırma performansında oldukça etkili rol oynamaktadır. Yüksek su muhtevasına sahip atığın etkili şekilde susuzlaştırılması, etkili polimer yardımı ile mümkün olmaktadır. Etkili polimerin tayini için öncelikle bulanıklık ve çökelme deneyleri gerçekleştirilmiştir. Bulanıklık ve çökelme deneyleri ile polimer kullanımının çökelmeyi hızlandırdığı ve zeminde hacim artışına sebep olduğu görülmüştür. Ardından filtre kek performansını gözlemlemek amacıyla filtrasyon deneyi gerçekleştirilmiştir. Polimerli ve polimersiz yapılan deneylerin ardından polimer kullanımının filtrasyon verimliliğini %15000'e kadar arttırdığı gözlemlenmiştir. Tabakalı gerçekleştirilen deneylerde geotekstil tüpün 6 defa etkili şekilde doldurulabileceği anlaşılmıştır. Filtre kekler üzerinde gerçekleştirilen deneylerde polimerli filtre kekil 100 kPa basınç altında hacminin %70ine kadar sıkışabileceği kayıt edilmiştir. Ayrıca polimerli filtre kekin serbest basınç altında polimersiz keke kıyasla 2 kat daha fazla gerilime dayanıklı olduğu saptanmıştır.
Gerçekleştirilen bu deneylerde, susuzlaştırmaya yönelik bütün deneylerden birbirini doğrular sonuçlar elde edilmiştir. Etkili polimeri etkili dozda kullanmak suzulaştırmada verimliliği arttırıcı sonuçlar doğurmaktadır.

Abstract:
As a solution to the storage costs of industrial wastes in tailings dams, geotextile tubes have been used successfully in many places around the world for many years as a practical dewatering tool. Wastes with high water content are dewatered and stored easily with the help of geotextile tubes and synthetic polymers. In this study, the dewatering of the waste ground of the Emet boric acid factory was studied. During the studies, dewatering experiments were carried out on the waste ground by using anionic and cationic polymers and polypropylene geotextile material.
Synthetic polymers play a very effective role in dewatering performance. Effective dewatering of waste with a high water content is possible with the help of effective polymers. For the determination of the effective polymer, first of all, turbidity and precipitation tests were carried out. With turbidity and precipitation experiments, it was observed that the use of polymer accelerated the precipitation and caused an increase in the volume of the soil. Then, filtration experiment was carried out to observe the filter cake performance. After experiments with and without polymer, it was observed that the use of polymers increased the filtration efficiency up to 15000%. In the experiments carried out with layers, it was understood that the geotextile tube could be filled 6 times effectively. In the experiments carried out on filter cakes, it has been noted that the polymeric filter cake can be compressed up to 70% of its volume under 100 kPa pressure. In addition, it was determined that the filter cake with polymer was 2 times more tensile resistant than the cake without polymer under free pressure.
In these experiments carried out, results confirming each other were obtained from all experiments for dewatering. Using the effective polymer at an effective dose creates efficiency-enhancing results in desalination.