Aksaray doğal meralarında bulunan otsu bitkilerin yem değerlerinin tespiti üzerinde bir araştırma
A research on feeding values of some herbaceous plants in Aksaray pasture lands
Yazar: NAZAN ÇOPUR
Danışman: PROF. DR. AHMET GÜNCAN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Aksaray = Aksaray ; Besin değeri = Nutritive value ; Mera = Pasture ; Yabancı otlar = Weeds

Özet:
Bu çalışmada, Aksaray yöresinde meralarda sorun oluşturan bazı yabancı otların besin değerleri araştırılmıştır. Araştırmada 2010 yılında Aksaray meralarında yapılan çalışma ile toplanan yabancı ot örnekleri teşhis edilmiş ve 20 familyaya ait 47 yabancı ot türü tespit edilmiştir. Ayrıca, tespit edilen türlerin, ham protein, ham kül ve rutubet değerleri analiz edilmiştir.Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre meranın kompozisyonlarını oluşturan bu bitkilerin bazılarının kültür bitkileri düzeyinde besin maddeleri içerdikleri, bazılarının ise içerdiği bu besin maddelerinin çok düşük seviyelerde olduğu tespit edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda, araştırma alanında bulunan yabancı otlardan 7 türün zengin (%15-22), 22 türün ise fakir (% 0-10) düzeyde ham protein içerdiği bulunmuş, bunlar içerisinde en zengin ham protein içeren Fumaria officinalis (hakiki şahtere), % 20.7 ham protein oranıyla yoncadaki oranı aşmıştır. En fakir (% 5.7) ham protein oranına sahip olan türün ise Centaurea depressa (yatık gökbaş) olduğu saptanmıştır. Ham kül düzeylerine bakıldığında 5 türün ham kül oranı zengin (% 15-22), 24 türün ise fakir (% 0-10) bulunmuştur. Bunlardan en zengini % 22.5 oranı ile Alkanna orientalis var orientalis (noktalı köpek dili) ve Chenopodium album (sirken), en fakir olanı ise % 4.4 ham kül oranı ile Verbascum cheiranthifolium (sığır kuyruğu) olmuştur. Çalışmada ele alınan yabancı otların rutubet değerlerine bakıldığında ise Verbascum cheiranthifolium ve Onosma aucheranum (emzikotu)' un (% 8-9) en yüksek; Phleum pratense (çayır kelpkuyruğu), Salsola kali (adi soda otu) ve Chenopodium album' un ise (% 4-5) en düşük oranda rutubet içeriği saptanmıştır.

Abstract:
In this study the nutritional values of some weeds causing problems in the pasture lands of Aksaray region have been researched. In the research, the samples of the weeds collected in the study which was conducted in 2010 have been identified and 47 weed species which belong to 20 families have been determined. Crude protein, crude ash and humidity values have also been analysed.When the results collected from the research are taken into consideration, it is determined that some of those plants which were common in the pasture included nutrient at the level of crop plants, and some of those plants included very low nutrient. In the consequence of conducted analyses, it is seen that 7 species of the weeds were rich in crude protein(15-22%), 22 species were poor in crude protein(0-10%), and the richest species in crude protein was Fumaria officinalis (common fumitory) with the percentage of 20.7%. This ratio is higher than ratio of clover. The poorest species in crude protein (5.7%) was determined as Centaurea depressa (dark blue bottle). When the crude ash levels of weeds are examined, it is found out that 5 species had high ratios (15-22%), 24 species had low ratios (0-10%) in this context. The richest ones were Alkanna orientalis var orientalis (yellow alkanet) and Chenopodium album (common lamb?s quarters) with the ratio of 22.5%. The poorest one, on the other hand, was Verbascum cheiranthifolium (mullein) with the 4.4% crude ash level. When the humidity values of the weeds which were evaluated in the study are examined, it is observed that Verbascum cheiranthifolium and Onosma aucheranum (golden drop) had the highest humidity value (8-9 %); Phleum pratense (timothy), Salsola kali (Russian thistle) and Chenopodium album included the lowest humidity ratio (% 4-5).