Tıpta uzmanlık alan seçimini etkileyen faktörlerin AHP yöntemi ile belirlenmesi
The determining of factors affecting selection of speciality area through ahp method
Yazar: EDA KÖKER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL KOÇAK
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ekonometri = Econometrics ; İstatistik = Statistics
Dizin: Alan tercihi = Field choice ; Analitik hiyerarşi süreci = Analytical hierarchy process ; Doktorlar = Physicians ; Kariyer planlama = Career planning ; Tıpta Uzmanlık Sınavı = Examination for Specialty in Medicine ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Tıp alanında bilgi devasa olarak büyürken, bu bilgilerle donanmış iyi yetişmiş
hekimlerin varlığına sağlık sektöründe her aşamada ihtiyaç duyulmaktadır. Türkiye'de
6 yıl süren bir tıp eğitimi ile birlikte hekim ünvanını almaya hak kazanan öğrenciler,
Tıpta Uzmanlık Sınavı (TUS)'na girerek, çeşitli alanlarda uzmanlaşmayı
amaçlamaktadırlar. Bu süreçte yapılacak olan seçimde ilgili bireylerin hangi alanlarda
uzmanlaşacağı; bireylerin o alanı seçmekle elde edeceği gelir, prestij, mesleki tatmin,
aile ve toplumun bireyin üzerinde yarattığı baskı gibi birçok faktöre bağlı olarak
değişebilmektedir. Bu bağlamda, çalışmada, tıp fakültesi öğrencilerinin uzmanlık dalı
seçiminde etkili olan faktörler, Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden biri olan
Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) ile incelenmektedir. Bu amaçla, toplam 100 sayıda
Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi 5. ve 6. sınıf öğrencilerine anket uygulanmış olup,
anketlerden elde edilen veriler AHP yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz
sonucunda bulgular, öğrencilerin uzmanlık dalı seçiminde bireysel faktörler
kategorisinde en çok %42 oranı ile "Bireysel Bilgi Beceri ve Başarı Durum Etkisi"
kriteri olduğunu göstermektedir. Çevresel faktörlerde ise sonuçlar, %58 oranı ile
"Sosyo-Ekonomik Etki" kriteri ve ardından %23 oranında Çalışılacak Kurum Etkisi
kriterinin etkili olduğunu göstermektedir.

Abstract:
As medical information growing fast, the presence of well-trained physicians equipped
with this information is needed at every stage in the healthcare sector. Students, who
are entitled to receive a doctoral title along with a medical education in Turkey for 6
years, intend to specialize in various fields by taking the Tıpta Specialization
Examination (TUS). The choices that will be made in this process can vary depending
on many factors such as which areas the relevant individuals will specialize in, the
gains which individuals will receive by choosing that area, prestige, professional
satisfaction, family and society, In this context, the factors effective in the selection of
the specialization fields of the medical faculty students are examined by the Analytical
Hierarchy Process (AHP) which is one of the multi-criteria decision-making methods.
For this purpose, a questionnaire has been conducted to 100 senior students of
Kırıkkale University Faculty of Medicine and the data obtained from the
questionnaires is analyzed using the AHP method. As a result of the analysis, the
findings show that the "Individual Knowledge Skills and Success Status Effect" in the
selection of speciality area of the students is the highest with 42% ratio in the category
of the individual factors. In the environmental factors, the results point out that"SocioEconomic Effect criterion is with %58 ratio and then Institution Effect to be Worked"
is in effective with %23 ratio.