Obezite tedavisi için liraglutid kullanan hastaların değerlendirilmesi
Assessment of patients using liraglutid for obesity treatment
Yazar: GİZEM KOÇOĞLU BİLGİÇ
Danışman: PROF. DR. ALTUĞ KUT
Başkent Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine ; Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Kilo verme = Weight loss ; Liraglutide = Liraglutide ; Obezite = Obesity ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Tedavi = Treatment

Özet:
Obezite, gittikçe daha geniş bir popülasyonu etkileyen, pek çok morbiditeyle ilişkili olan,
kronik, multifaktöriyel bir hastalıktır. Türkiye'de yapılmış en kapsamlı epidemiyolojik
çalışmalardan olan TURDEP-I'e göre 1998 yılında Türkiye'deki obezite prevalansı %22,3
iken, 12 yıl sonra aynı merkezlerde yapılan TURDEP-II çalışmasında bu oran %35'e
yükselmiştir. Obezite tedavisinde klinik pratikte ilk seçilen tedavi yöntemi yaşam tarzı
değişikliği olsa da özellikle morbid obezlerin bir kısmında yeterli sonuçlar
alınamamaktadır. Obezite endikasyonunda kullanılmak üzere ruhsatlandırılmış birkaç
ilaçtan biri olan liraglutid 3 mg dozu ile Mayıs 2018 tarihinden itibaren obezite tedavisinde
ülkemizde kullanılmaya başlanmıştır ve obezite tedavisinde umut vadeden ilaçlardan
biridir. Çalışmamızda, merkezimizdeki obezite endikasyonu ile liraglutid başlanan
hastaların verileri derlenmiştir.
Retrospektif kohort olarak tasarlanan araştırmanın örneklemini, Başkent Üniversitesi
Endokrinoloji Polikliniklerine Mayıs 2018-Temmuz 2020 tarihleri arasında fazla kilo
yakınması ile başvuran, VKİ ≥ 27 Kg/m2 olan, liraglutid tedavisi başlanan ve ilacı en az 1
ay kullanan hastalar oluşturdu. Hastaların demografik bilgileri ve tıbbi özgeçmişleri
hastane bilgi sisteminden geriye doğru tarandı. Hastaların liraglutid tedavisi başlangıcında
ve sonraki vizitlerindeki antopometrik ölçümleri, Biyoelektrik İmpedans Analiz ölçümleri
ve laboratuvar parametreleri kaydedildi. Tedavi öncesi ve sonrası veriler karşılaştırıldı.
Çalışmaya, ilacı 1 aydan daha fazla kullanan ve düzenli takibi olan 100 hasta alındı.
Hastaların ortalama yaşları 46,3±11,5 (18-70 yaş) saptandı. Çalışma grubunun %80'i (80
kişi) kadınlardan oluşmaktaydı. Hastaların ortalama 4,1±2,7 ay (1-15 ay) sürede, ortalama
9,9±6,7 Kg (0,4-34,7 Kg) verdiği ve VKİ'lerinde ortalama 3,65±2,4 Kg/m2 azalma olduğu
kaydedildi. Tedavisi kesilmiş hastalar tekrar kontrole çağrılardı ve genel sağlık ve kilo
durumuna bakıldı. Tedavi kesildikten sonra ortalama 11,4±6,5 ay (1-26 ay) sürede,
ortalama 4,5±4,7 Kg aldığı ve VKİ'lerinde ortalama 1,6±1,7 kg/m2 artış olduğu kaydedildi.
Erkeklerin ilacı daha kısa süre kullandığı (4,4 vs. 3,2 ay, p=0,013), ancak VKİ'ndeki
azalmanın benzer olduğu (4 vs. 3,6 kg/m2, p=0,436) ve ilaç kesildikten sonra alınan kilonun benzer (1,7 vs. 1,6 kg/m2, p=0,867) olduğu görüldü. Çalışma süresi boyunca
hastaların %79'unun %5 ve üstünde kilo verdiği, %42'sinin %10 ve üstünde kilo verdiği,
%19'unun %15 ve üstünde kilo verdiği, %6'sının %20 ve üstünde kilo verdiği
gösterilmiştir. Bunlardan %5, %10, %15 ve %20 üstü kilo verenler için ROC analizi
yapıldığında yalnızca ilaç kullanma süresinin eğri altındaki alanı anlamlı bulunmuştur.
Liraglutid tedavisi obezite tedavisinde elimizdeki sınırlı sayıda ilaçtan bir tanesidir ve
sonuçlarımız literatürle uyumlu olarak ilacın kilo vermede etkin olduğunu göstermektedir.
Kesildikten sonra kilo artışı olsa da ilaç kesildikten sonra yaklaşık 1 yıllık takipte kilo geri
alımı, kaybın yarısından az bulunmuştur. Süre, ortalama doz ve tolere edilebilir maksimum
ilaç dozu kilo verme etkisini belirleyen en önemli göstergeler gibi durmaktadır.
Anahtar kelimeler: Obezite, Liraglutid, Kilo yönetimi, Retrospektif

Abstract:
Obesity is a chronic, multifactorial disease that increasingly affects the population and is
associated with many morbidities. According to TURDEP-I, which is one of the most
comprehensive epidemiological studies in Turkey, obesity prevalence in 1998 was 22.3%,
while 12 years later in TURDEP-II, which was performed in the same locations, this rate
increased to 35%. Although the primary method chosen in clinical practice is lifestylechange,
adequate results cannot be obtained, especially in some morbid obese patients.
One of the few drugs licensed in obesity, liraglutide has been used in our country since
May-2018 with a dose of 3 mg, and it is one of the promising drugs in the treatment of
obesity. In our study, the data of patients who were started liraglutide for obesity were
examined.
The sample was designed as a retrospective cohort, consisted of patients who applied to
Başkent University Endocrinology Outpatient Clinics between May-2018 and July-2020
with overweight, who's BMI was 27 Kg/m2, who was started on liraglutide treatment and
who used the drug for at least 1 month. The demographic information and medical history
of the patients were scanned retrospectively. Antopometric measurements, Bioelectrical
Impedance Analysis and laboratory parameters of the patients were recorded at the
beginning of liraglutide treatment and in the following visits. Before and after treatment
data were compared. One hundred patients who used the drug for more than 1 month and
had regular follow-ups were included in the study. The mean age of the patients was
46.3±11.5 years (18-70 years). 80% of the research group (80 patients) consisted of
women. An average weight loss of 9.9±6.7 Kg (0.4-34.7 Kg), in 4.1±2.7 months (1-15
months) was achieved. The BMI decreased 3.65±2.4 kg/m2. Patients whose treatment was
discontinued were called back for a medical control where their general health status and
weight status was checked. Patients gained an average of 4.5±4.7 Kg weight in an average
of 11.4±6.5 months (1-26 months) after the treatment was discontinued, and their BMI
increased by 1.6±1.7 kg/m2. Men used the drug for a shorter period (4.4 vs. 3.2 months,
p=0.013), but the decrease in BMI was similar (4 vs. 3.6 kg/m2, p=0.436) and the weight
gained after the drug was discontinued was also found to be similar (1.7 vs 1.6 kg/m2, p=0.867). During the study period, 79% of the patients lost 5% or more, 42% lost 10% and
v
more, 19% lost 15% or more, 6% lost 20% or more. We performed a ROC analysis for
those who lost weight more than 5%, 10%, 15% and 20%, and the area under the curve of
the duration of drug use only was significant.
Liraglutide is one of the limited number of drugs we have in the treatment of obesity and
our results show that it is effective in weight-loss in accordance with the literature.
Although patients regained wheight after drug discontinuation, weight regain was found to
be less than the half of the initial weight loss during approximately 1 year of follow-up
after drug discontinuation. Duration, average dose and maximum tolerable drug dose
appear to be the most important indicators determining the weight loss effect.
Keywords: Obesity, Liraglutide, Weight Management, Retrospective