Evaluation of the effect of smoking on mandibular bone using fractal analysis, histogram analysis and radiomorphometric indices
Sigaranin mandibular kemik üzerindeki etkisinin fraktal analiz, histogram analizi ve radyomorfometrik indeksler kullanilarak değerlendirilmesi
Yazar: MUSTAFA ÖZAYDIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FİRDEVS AŞANTOĞROL
Gaziantep Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Sigara kullanımının dünya çapında çok ciddi boyutlara ulaştığı bilinmektedir. Osteoporoz etiyolojisinde yer alan toksik maddeler arasında, sigara çok önemli bir rol oynar ve değiştirilebilir önemli bir risk faktörü olarak kabul edilmektedir. Sigara kullanımı, birçok farklı mekanizma ile kemikte osteoporotik değişikliklere sebep olarak kemiğin yapısını olumsuz şekilde etkileyebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, sigaranın mandibular kemiğin trabeküler ve kortikal yapısında meydana getirebileceği değişiklikleri fraktal analiz (FA), histogram analizi (HA) ve radyomorfometrik indekslerle prospektif olarak incelemektir. Çalışmaya Gaziantep Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Anabilim Dalı'na çeşitli nedenlerle başvuran, yaşları 20 ile 50 arasında değişen, sistemik olarak sağlıklı, 200 sigara içen ve 200 sigara içmeyen olmak üzere toplam 400 hasta dahil edildi. Sigara içen ve içmeyen bireyler arasında, FB5 ortanca değerleri ile ortalama HA2 ve HA3 ölçüm değerleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptandı (p<0.05). Ancak Mİ, PMİ ve MKİ parametreleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık gözlenmedi (p>0.05). Sigara içme sıklığı ile FB5, HA2, HA4 ve HA5 arasında; sigara içme süresi ile FB1, FB2, HA2, HA3, HA4 ve HA5 arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulundu (p<0.05). Sonuç olarak; Sigara içenlerde mandibulanın kortikal yapısı farklıydı ve bu bölgede daha yüksek FB değerleri elde edildi. Ramusun üst kısmında ve angulus bölgesinde seçilen ilgili alanlar için, sigara içenlerde daha düşük histogram ölçüm değerleri bulundu. Radyomorfometrik analizler açısından, gruplar arasında bir fark gözlenmedi. Bu bulgular, fraktal analiz, histogram analizi ve radyomorfometrik indeksler gibi pratik ve invaziv olmayan yöntemlerin, sigara kullanıcılarındaki osteoporotik değişikliklerin değerlendirilmesinde kemik kalitesini analiz etmek için etkili bir şekilde kullanılabileceğini göstermektedir.

Abstract:
Smoking is known to have reached very significant levels worldwide. Among the toxic substances involved in the aetiology of osteoporosis, smoking plays a major role and is recognised as an important modifiable risk factor. Smoking can adversely affect bone structure by causing osteoporotic changes in bone through many different mechanisms. The aim of this study was to prospectively investigate the changes that smoking may cause in the trabecular and cortical structure of mandibular bone using fractal analysis (FD), histogram analysis (HA) and radiomorphometric indices. A total of 400 systemically healthy patients, 200 smokers and 200 non-smokers, aged between 20 and 50 years, who were admitted to Gaziantep University Faculty of Dentistry, Department of Oral and Maxillofacial Radiology for various reasons, were included in the study. There was a statistically significant difference between smokers and non-smokers in terms of median FD5 and mean HA2 and HA3 values (p<0.05). However, no statistically significant difference was observed for MI, PMI and MCI parameters (p>0.05). A statistically significant correlation was found between smoking frequency and FD5, HA2, HA4 and HA5, and between smoking duration and FD1, FD2, HA2, HA3, HA4 and HA5 (p<0.05).  In conclusion, the cortical structure of the mandible was different in smokers and higher FD values were obtained in this region. For the selected regions of interest in the upper part of the ramus and in the angulus region, lower histogram values were found in smokers. No differences between the groups were observed in the radiomorphometric analyses. These findings suggest that practical and non-invasive methods such as fractal analysis, histogram analysis and radiomorphometric indices can be effectively used to analyse bone quality in the assessment of osteoporotic changes in smokers.