Orta Anadolu'nun kabuksal hız yapısının araştırılması
Investigation of the crustal velocity structures in the Central Anatolia
Yazar: AYTEK ERSAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MURAT ERDURAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering

Özet:
Bu tez çalışmasında Orta Anadolu altında kabuk ve üst-manto hız yapısının tespiti için P dalgası alıcı fonksiyon analizi kullanılmıştır. Bu amaçla Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Afet İşleri Genel Müdürlüğü, Deprem Araştırma Daire Başkanlığı bünyesinde aktif olarak çalıştırılan geniş-bantlı ANTO (Ankara), BBAL (Ankara), CDAG (Kırşehir), ELDT (Çankırı) ve ILGA (Çankırı) deprem istasyonlarında kaydedilen telesismik depremlerin zaman ortamı P alıcı fonksiyonları hesaplanmıştır. Ayrıca bölgesel yüzey dalgası grup hızı bilgileri ile her deprem istasyonunda hesaplanan radyal alıcı fonksiyon sinyalleri birlikte ağırlıklı ters çözülerek çok çözümlülük sorunu da giderilmiştir.Ters çözüm sonuçlarından ANTO istasyonu altında kabuksal kalınlık 36 km ve makaslama hızı 4.33 km/sn, BBAL istasyonu altında kabuksal kalınlık 38 km ve makaslama hızı 4.28 km/sn, CDAG istasyonu altında kabuksal kalınlık 40 km ve makaslama hızı 4.33 km/sn, ELDT istasyonu altında kabuksal kalınlık 36 km ve makaslama hızı 4.21 km/sn, ILGA istasyonu altında kabuksal kalınlık 36 km ve makaslama hızı 4.20 km/sn elde edilmiştir. Bu durum Orta Anadolu'da kuzeyden güneye doğru bir kabuksal kalınlaşmanın olduğunu gösterir. Bölgenin tektonik bakımdan Ezinepazarı-Tuz Gölü Fayı, Ecemiş Fayı, Kırıkkale-Erbaa Fayı ve kuzeyden İzmir-Ankara-Erzincan ile güneyden Toroslar'ın paleosütur kuşaklarının sıkıştırma etkisi altında olması, güneydeki bu kabuksal kalınlık artışının nedenidir. İstasyonlar altında üst-kabuk makaslama hızları 2.20-3.49 km/sn arasında değişmektedir ve üst-manto hızı <7.8 km/sn'dir. Orta-kabuk ve üst-kabukta anormal düşük hızlı (LVZ) bir durum gözlenmemiştir.

Abstract:
In this thesis P receiver function analysis is used to estimate the crustal and the upper mantle velocity structures beneath the Central Anatolia. To reach this goal, time domain P receiver of teleseismic events are computed, which are recorded by a total number of 5 broad-band stations, namely ANTO (Ankara), BBAL (Ankara), CDAG (Kırşehir), ELDT (Çankırı) and ILGA (Çankırı) which belong to actively operating General Directorate of Disaster Affairs, Earthquake Research Department, Seismology Division of Ankara. Moreover, computed radial receiver functions and regional surface wave group velocities are inverted as weighted in each individual earthquake station; thus, non-uniqueness problem is solved.Inversion results show that crustal thicknesses and shear velocities beneath the stations ANTO, BBAL, CDAG, ELDT, ILGA are stated 36 km, 4.33 km/s; 38 km, 4.28 km/s; 40 km, 4.33 km/s; 36 km, 4.21 km/s and 36 km, 4.20 km/s, respectively. This result indicates that crustal thickening is present from the north to the south. The reason of rising crustal thickening to south is that the area is compressed by paleosutures of Toroids from south and of Izmir-Ankara-Erzincan from north and Ezinepazarı-Tuz Gölü Fault, Ecemiş Fault, Kırıkkale-Erbaa Fault tectonically. Upper-mantle shear velocities vary from 2.20 to 3.49 km/s beneath the stations and upper-mantle velocity is <7.8 km/s. No abnormal low velocity zone (LVZ) at middle-crust and upper-crust is observed.