Kripto para piyasasında bitcoin ve seçilmiş altcoinler arası eşbütünleşme ve nedensellik analizi
Cointegration and causality analysis between bitcoin and selected altcoins in the cryptocurrency market
Yazar: AYÇA KARA
Danışman: PROF. DR. ERHAN DEMİRELİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Finans Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Kripto para birimleri, zaman içerisinde teknolojinin gelişmesiyle birlikte geleneksel yatırım araçlarına alternatif olarak merkeziyetsiz bir yapıda ortaya çıkmıştır. Kripto para piyasası içinde en yüksek piyasa değerine sahip olan Bitcoin'in piyasadaki başarısı, sanal paraların önünü açmış olup zamanla gerçekleştirilen bazı düzenlemeler ve değişiklikler ile Bitcoin'e alternatif birçok kripto para birimleri (altcoin) oluşturulmuştur. Çalışmanın amacı kripto para piyasasına öncülük eden Bitcoin ile seçilmiş altcoinler arasındaki ilişkinin ve nedenselliğin varlığını tespit ederek yatırımcıların daha bilimsel nitelikte yararlanabileceği bilgiler ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda Bitcoin ile Ethereum(ETH), Binance Coin (BNB), Cardano (ADA) , Litecoin (LTC), Tron (TRX), Stellar (XLM), IOTA altcoinlerinin arasındaki eşbütünleşme ve nedensellik ilişki ölçülmüştür. Uzun dönemli ilişkinin var olup olmadığı Engle Granger Eşbütünleşme yöntemiyle, kısa dönemli ilişkinin var olup olmadığı Sıradan En Küçük Kareler Yöntemiyle, nedensellik ilişkisinin var olup olmadığı da Toda Yamamato Nedensellik yöntemiyle test edilmiştir. Çalışma kapsamında veri seti olarak 14.06.2018-01.12.2021 tarihleri arasında kripto para birimlerinin günlük kapanış fiyatları kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Engle Granger Testine göre BTC ile seçilen altcoinler arasında uzun dönemli eşbütünleşme ilişkisi bulunamamıştır. OLS testine göre bağımsız ve bağımlı değişkenler arasında kısa dönemli ilişkinin var olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Toda Yamamato Testine göre BTC'den ADA, ETH, IOTA, TRX, XLM alt coinlerine doğru granger nedensellik olduğu, BTC'den BNB ve LTC coinlerine doğru granger nedensellik olmadığı ve BTC'den etkilenmedikleri sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Bitcoin, Altcoin, Engle Granger Eşbütünleşme Testi, Toda Yamamato Nedensellik Testi

Abstract:
Crypto currencies have emerged in a decentralized structure as an alternative to traditional investment tools, with technology evolving over time. The success of Bitcoin, which has the highest market capitalization in the crypto money market, has paved the way for virtual currencies and many alternative cryptocurrencies (altcoins) have been created with some regulations and changes over time. The purpose of the study is to identify the relationship and causality between Bitcoin leading the crypto monetary market and the selected subcoins, and to provide information that investors can benefit from more scientifically. For this purpose, the cointegration and causality relationship between Bitcoin and Ethereum (ETH), Binance Coin (BNB), Cardano (ADA), Litecoin (LTC), Tron (TRX), Stellar (XLM), IOTA altcoins was measured. Whether a long-term relationship exists has been tested by the Engle Granger Cointegration method, whether the short-term relationship exists has been tested by the Ordinary Least Squares Method, and whether the causality relationship exists has been tested by the Toda Yamamato Causality method. Within the scope of the study, the daily closing prices of cryptocurrencies between 14.06.2018-01.12.2021 were used as a data set. As a result of the research, according to the Engle Granger Test, no long-term cointegration relationship was found between BTC and selected altcoins. According to the OLS test, it was concluded that there is a short-term relationship between independent and dependent variables. According to the Toda Yamamato Test, it was concluded that there is granger causality from BTC to ADA, ETH, IOTA, TRX, XLM sub-coins, that there is no granger causality from BTC to BNB and LTC coins, and that they are not affected by BTC.

Keywords: Bitcoin, Altcoin,  Engle-Granger Cointegration Test, Toda-Yamamoto Causality Test