Sosyal görünüş kaygısı ve sosyal medya bağımlılığının estetik işlem yaptırma algısı ile ilişkisi
Relationship between social media addiction with of perception of aesthetic procedure
Yazar: PINAR ÖZER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞERİFE GÜZEL
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Estetik = Aesthetics ; Estetik kaygı = Aesthetic concern ; Sosyal görünüş kaygısı = Social appearance anxiety ; Sosyal medya = Social media ; Tıbbi müdahale = Medical treatment ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Sağlığın tıbbileştirilmesi ile oluşan sağlık endüstrisinde estetik işlemler ön plana çıkmaktadır. Gün geçtikçe artan estetik işlem sayıları, sağlık hizmetlerinde gereksiz ve aşırı talebin oluşmasına sebep oluşturmaktadır. Dolayısıyla estetik işleme yönlendiren faktörlerden olan sosyal görünüş kaygısı ve sosyal medya bağımlılığı üzerine incelemelerin yapılması önem kazanmaktadır. Bu çalışma, sosyal görünüş kaygısı ve sosyal medya bağımlılığının estetik işlem yaptırma algısı ile ilişkisinin incelenmesi amacıyla oluşturulmuştur.  Çalışmada öncelikle sosyal görünüş kaygısı, sosyal medya bağımlılığı ve estetik işlem hakkında literatür bilgisine yer verilmiştir. Sonrasında uygun istatistiki analizler ile sosyal görünüş kaygısı, sosyal medya bağımlılığı ve estetik işlem yaptırma algısının ilişkisi incelenmiştir.
	Çalışma kolayda örnekleme yöntemiyle Türkiye'de yaşayan 501 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında Google Forms kullanılmıştır. Çalışmada Doğan tarafından Türkçeye uyarlanan Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği, Şahin ve Yağcı tarafından geliştirilen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği ile Türk ve Bayrakcı tarafından geliştirilen Sosyal Medyada Estetik İşlem Yaptırma Algısı Ölçeği kullanılmıştır. 
	Çalışmada elde edilen veriler IBM SPSS 25.0 paket programına aktarılmış ve gerekli düzenlemeler gerçekleştirilmiştir. Daha sonrasında verilere dayalı frekans ve grafikler oluşturulmuştur. Verilerin normal dağılıma uygunluğu için skewness ve kurtosis değerleri incelenmiştir. Varyansların homojenliği için Levene testi uygulanmıştır. Verilerin normallik ve homojenliği incelendikten sonra parametrik testlerin uygulanabilirliğine karar verilmiştir. Güvenilirlik analizi için Cronbach Alpha katsayısı kullanılmıştır. Buna göre çalışmada sosyal görünüş kaygısı ölçeğinin güvenilirlik katsayısı 0,954 olarak bulunmuştur. Sosyal medya bağımlılığı ölçeğinin güvenilirlik katsayısı ise 0,919 olarak bulunmuştur. Son olarak sosyal medyada estetik işlem yaptırma algısı ölçeğinin güvenilirlik katsayısı 0,930 olarak tespit edilmiştir.
	Yapılan çalışmanın sonucunda sosyal görünüş kaygısı ile sosyal medya bağımlılığı arasında pozitif yönlü orta düzeyde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Sosyal görünüş kaygısı ile sosyal medyada estetik işlem yaptırma algısı arasında da anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Benzer şekilde sosyal medya bağımlılığı ile sosyal medyada estetik işlem yaptırma algısı arasında da anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Buna göre sosyal görünüş kaygısı ve sosyal medya bağımlılığının estetik işlem yaptırma algısı ile ilişkisi olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Sözcükler: Estetik işlem; sosyal görünüş kaygısı; sosyal medya; sosyal medya bağımlılığı

Abstract:
Aesthetic procedures come to the fore in the health industry, which is formed by the medicalization of health. Increasing number of aesthetic procedures day by day causes unnecessary and excessive demand in health services. Therefore, it is important to examine the social appearance anxiety and social media addiction, which are the factors that lead to the aesthetic process.This study was created to examine the relationship between social appearance anxiety and social media addiction and the perception of having aesthetic procedures. In the study, first of all, literature information about social appearance anxiety, social media addiction and aesthetic procedure is included. Afterwards, the relationship between appropriate statistical analyzes and social appearance anxiety, social media addiction and the perception of having aesthetic procedures was examined.
	The study was carried out with 501 people living in Turkey by convenience sampling method. Google Forms was used to collect the data. The Social Appearance Anxiety Scale, which was adapted into Turkish by Doğan, the Social Media Addiction Scale developed by Şahin and Yağcı, and the Perception of Aesthetic Procedure in Social Media Scale developed by Türk and Bayrakcı were used in the study.
	The data obtained in the study were transferred to the IBM SPSS 25.0 package program and necessary arrangements were made. Then, frequencies and graphs were created based on the data. The skewness and kurtosis values were examined for the data to be suitable for normal distribution. Levene's test was used for homogeneity of variances. After examining the normality and homogeneity of the data, the applicability of parametric tests was decided. Cronbach Alpha coefficient was used for reliability analysis. Accordingly, the reliability coefficient of the social appearance anxiety scale was found to be 0.954 in the study. The reliability coefficient of the social media addiction scale was found to be 0.919. Finally, the reliability coefficient of the scale of perception of having aesthetic procedures in social media was determined as 0.930.
	As a result of the study, a significant relationship was determined between social appearance anxiety and social media addiction. A significant relationship was also found between social appearance anxiety and the perception of having aesthetic procedures in social media. Similarly, a significant relationship was found between social media addiction and the perception of having aesthetic procedures on social media. Accordingly, it was concluded that social appearance anxiety and social media addiction are related to the perception of having aesthetic procedures.

Keywords: Aesthetic process; social appearance anxiety; social media; social media addiction