Çocuk ve ergenlerde romatolojik hastalıklara eşlik eden psikiyatrik bozuklukların değerlendirilmesi
Evaluation of psychiatric disorders associated with rheumatological diseases in children and adolescents
Yazar: HATİCE DEMİRKIRAN
Danışman: DOÇ. DR. GONCA ÇELİK
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Otoimmünite = Autoimmunity ; Psikiyatri = Psychiatry ; Psikiyatrik hastalıklar = Psychiatric sickness ; Romatizmal hastalıklar = Rheumatic diseases ; Romatoloji = Rheumatology ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Romatolojik hastalıklar çocuk ve ergen popülasyonunda sık görülen kronik hastalıklardır. Epizodik seyri ve otoimmün etiyolojik zemini nedeniyle romatolojik hastalıklara nöropsikiyatrik semptomların ve ruhsal bozuklukların sık eşlik edeceği düşünülmektedir. Bu çalışmada  romatolojik hastalıklara eşlik eden   psikiyatrik bozuklukların sıklığı yanı sıra mevcut psikiyatrik tablonun biyokimyasal parametreler, psikometrik ölçümler, ve kullanılan ilaçlarla olası ilişkilerinin araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Mayıs 2018-Ekim 2018 tarihleri arasında Çukurova Üniversitesi Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı polikliniğinde değerlendirilen, çocuk romatoloji polikliniğinde takip edilen 6-18 yaş arası (145 kız, 120 erkek) 265 hasta dahil edildi. Psikiyatrik tanıları belirlemek amacı ile katılımcılara Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam boyu Şekli Türkçe uyarlaması (K-SADS-PL), OKB belirti ve şiddetini değerlendirmek amacıyla Çocuklar için Yale-Brown Obsesyon ve Kompulsiyon Ölçeği (Ç-YBOKÖ), Tik belirti ve şiddetini değerlendirmek için Yale Genel Tik Ağırlığını Değerlendirme Ölçeği uygulandı.
Dikkat ile ilgili fonksiyonları değerlendirmek için Stroop testi uygulandı. Çocuklar için Durumluk-Sürekli Kaygı Ölçeği (ÇSKÖ), Çocuklar için Depresyon Ölçeği (CDÖ), Maudsley Obsesif Kompulsif Soru Listesi (MOKSL), Yenilenmiş Conners ana-baba derecelendirme ölçeği (CADÖ) ve Turgay Dikkat Eksikliği ve Yıkıcı Davranış Bozuklukları için DSM-IV'e Dayalı Tarama ve Değerlendirme Ölçeği uygulandı. Yenilenmiş Conners öğretmen derecelendirme ölçeği (CADÖ) ve Turgay Dikkat Eksikliği ve Yıkıcı Davranış Bozuklukları için DSM-IV'e Dayalı Tarama ve Değerlendirme Ölçeği  uygulandı.
 Hastaların sosyodemografik verileri, immunite-enfeksiyon öyküleri, ailesel otoimmunite öyküleri kaydedildi. Hastalara ait Hematolojik ve Biyokimyasal parametreler (ASO, CRP, Ferritin, B12 vitamini, D vitamini) hastane bilgi işlem sistemi aracılığıyla retrospektif olarak incelendi. Çalışma verilerinin istatiksel analizi SPSS 22.00 ile yapıldı.
Bulgular: 265 olgunun 202'si (%76,2) psikiyatrik bozukluk tanısı aldı. Kızların %71,7'sinin erkeklerin  % 81,7'sinin psikiyatrik bozukluk tanısı aldığı belirlendi. En sık %51,3 oranında DEHB tanısına rastlandı. DEHB'ye en sık Anksiyete bozukluklarının ve Uyum bozukluğunun eşlik ettiği bulundu. Hastaların % 14,3'inde PANDAS tanısı aldığı ve bu grubun %63,2'sini erkek olguların oluşturduğu tespit edildi. PANDAS tanısı, erkek cinsiyet ve Hgb düşüklüğünün psikiyatrik tanı riskini arttırdığı tespit edilmiştir. Sırasıyla (OR: 3,0 GA:1,1-9,2, p=0,048 ; OR: 2,1 GA:1,1-4,2, p=0,021; OR:1,2 GA:0,9-1,6, p=0,062)
Romatolojik tanı alt grupları ve Romatolojik ilaç kullanan grupta psikiyatrik tanı dağılımı ve sıklığı açısından anlamlı bir farka rastlanmamıştır.
Sonuç: Çalışmamız Romatolojik hastalıkların başta DEHB ve PANDAS olmak üzere nörogelişimsel bozukluklarla yakından ilişkili olduğunu göstermiştir. Romatizmal hastalığın kendisi mi, anti-inflamatuar tedavi mi yoksa aşırı inflamasyonun mu psikiyatrik bozukluklarla ilşkili olup olmadığının belirlenebilmesi için daha geniş örneklemli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler: Romatolojik hastalık, pandas, otoimmunite, psikiyatrik bozukluklar, çocuk ve ergen psikiyatri

Abstract:
ABSTRACT
Objective: Rheumatological diseases are prevalant chronic diseases in children and adolescents. It is thought that neuropsychiatric symptoms and mental disorders will frequently accompany rheumatologic diseases due to their episodic course and autoimmune etiologic background. The aim of this study is to investigate frequencies of psychiatric disorders  associated with rheumatologic diseases, additionally the possible relationship between the psychiatric disorders and the biochemical parameters, psychometric measurements, drug using.
 Material and Methods: The study was conducted between May 2018 and October 2018 in Cukurova University Child and Adolescent Mental Health Clinic, 265 patients (145 females, 120 males) who were followed up in the pediatric rheumatology outpatient clinic were included in the study. To determine the psychiatric diagnoses a structured clinical interview, Kiddie Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School Aged Children, Present and Lifetime Version (K-SADS-PL), to evaluate the symptoms and severity of the OCD Children's Yale Brown Obsessive Compulsive Scale (CY-BOCS) and to evaluate the symptoms and severity of the TB The Yale Global Tic Severity Scale (YGTSS) were applied to the participants.
Attention related functions were evaluated by  Stroop TBAG. Children's Depression Inventory, Screen for Child  Anxiety  Related  Disorders,  Maudsley  Obsessional  Compul sive Inventor and   Conners' Parental Graduation Scale (CPRS), Turgay Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 4th edition (DSM-IV)-Based Child and Adolescent Behavior Disorders Screening and Rating Scale (T-DSM-IV-S) were applied. Conners' Teacher Design Scale (CTRS) and Turgay Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 4th edition (DSM-IV)-Based Child and Adolescent Behavior Disorders Screening and Rating Scale (T-DSM-IV-S).
The demographic information, history of immunity-infection, familial autoimmune diseases were recorded. Hematological and biochemical parameters (ASO, CRP, ferritin, vitamin B12, vitamin D) of the patients were screened by hospital data processing system retrospectively.
SPSS v.22.0 for Windows was used for statistical analysis. 
Results: 202 of 76 cases (76.2%) were diagnosed with psychiatric disorder. Of the females, 71.7% and 81.7% of the males were diagnosed with psychiatric disorders.
ADHD was the most common 51.3% psychiatric disorder.  Anxiety disorders and adjustment disorder were found to be the most common in ADHD patients. It was determined that 14.3% of the patients were diagnosed with PANDAS and 63.2% of those patients were male in PANDAS group. Diagnosis of PANDAS, being male gender and lower Hgb levels were found to increase the risk of psychiatric diagnosis, respectively (OR: 3.0 CI: 1.1-9.2, p = 0.048 ;  OR: 2.1 CI: 1.1-4.2, p= 0.021; OR: 1.2 CI: 0.9-1.6, p = 0.062) . 
There was no significant difference in terms of psychiatric diagnosis distribution and frequency for rheumatologic diagnosis subgroups and the rheumatologic drug using group.
Conclusions: This study has demonstrated that rheumatologic diseases are closely related to neurodevelopmental disorders including ADHD and PANDAS. Further studies with larger samples are needed to determine whether rheumatic disease itself, anti-inflammatory therapy or excessive inflammation may be related with psychiatric disorders.


Key Words: Rheumatologic disease, autoimmunity, psychiatric disorders, pandas, child and adolescent psychiatry