Oylum Höyük erken tunç çağı çocuklarının paleodemografik ve paleopatolojik açıdan analizi /
Yazar: GÜLFEM UYSAL
Danışman: PROF.DR. METİN ÖZBEK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Antropoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1993
Konu: Antropoloji = Anthropology
Dizin: Oylum Höyük = Oylum Höyük ; Paleodemografi = Paleodemography ; Paleopatoloji = Paleopathology ; Sosyal antropoloji = Social anthropology ; Çocuklar = Children

Özet:
ÖZET Gaziantep ili Kilis ilçesi yakınlarında yer alan Oylum Höyük 'ten 1989-91 yılları arasında gün ışığına çıkarılan ve Erken Tunç Çagı'na tarihlendirilen 30 çocuk, paleodemograf ik ve paleopatolojik açıdan değerlendirilmeye çalışılmıştır. Paleodemografik analizde, gömülerin büyük bir çoğunluğunu oluşturan çocuklara, erişkin bireyler de ilave edilmiş, yaş ve cinsiyet tayini yapılan topluluğun yaşam tabloları bu veriler doğrultusunda oluşturulmuştur. Elde edilen sonuçlar, Anadolu'dan seçilmiş serilerden Çayönü, Değirmentepe, Caferhöyük ve İznik Tiyatrosu' ndan gün ışığına çıkarılmış olan 0-15 yaş grubundaki çocuklar ile karşılaştırılmıştır. Buna göre, bebek ölümlerinin en yoğun olarak 0-1 yaş grubunda meydana geldiği belirlenmiş, Degirmentepe ve Caferhöyük çocuklarının da Oylum Höyük' te izlenen sonuca benzer şekilde, çocuğun 0-1 yaş grubunda yaşamını yitirmiş olduğu gözlenmiştir. Yüksek oranda seyreden bebek-çocuk ölümlerini açıklayabilmek düşüncesiyle, düşük bir yaşam beklentisiyle karşımıza çıkan Oylum Höyük çocuklarının, yaşadıkları doğal çevre de gözönüne alınarak genel sağlık durumları ortaya konmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda, topluluktaki patolojik lezyonlara bakılmış ve adı geçen yerleşim yerleriyle karşılaştırma yoluna gidilmiştir.Yapılan paleopatolojik analizlere göre, Oylum Höyük' - teporotic hyperostosis, cribra orbitalia, periostitis, hemolytic anemia ve harris lines (çizgileri) bulgulanmıştır. Patolojik lezyonların ve dolayısıyla ölüm riskinin en yüksek olduğu yaş grubunun, 0-5 yaş olduğu belirlenmiştir. Oylum Höyük'teki çocuk ölümlerine etki eden faktörler arasında, enfeksiyonel hastalıklar, fizyolojik stres ve aneminin önemli bir yer işgal ettiği sanılmaktadır. Karşılaştırma yaptığımız topluluklar arasında Oylum çocuklarının yerini belirleyebilmek amacıyla istatistiksel analizler uygulanmıştır. Buna göre, patolojik lezyonların görülme sıklığı bakımından Oylum Höyük çocuklarının, diğer topluluklara oranla, Değirmentepe çocuklarına daha yakın olduğu belirlenmiştir. Ancak örneklem grubundaki çocukların lezyon frekansının düşük olması ve farklı dönemlerde yaşamış olmaları nedeniyle bu benzerlikten şimdilik anlamlı sonuçlar çıkarmak mümkün olmamaktadır.

Abstract:
ir SUMMARY The skeletal sample of 30 children which was excava ted from the Oylum Höyük, located in the Kilis town of Gaziantep province, between the years 1989-1991. These remains dated as belonging to the Early Bronze Age were analysed as for its paleodemographic and paleopathological aspects. In the paleodemographic analysis, the children's remains which comprised the majority of the burials are analysed together with the inclusion of the adult indivi duals. The age and sex ratios of these remains were used for the determination of their life tables. The findings obtained from the site were compared by the series of excavations between 0-15 age group digged up from the other sites in Anatolia such as Çayönü, Degirmentepe, Caferhöyük and the îznik Theater, accordingly, it ap peared that the infant mortality rate seemed to be the most frequent between 0-1 age group, similarly, the chil dren found in Degirmentepe and Caferhöyük also appeared to have died during the 0-1 age interval. The natural environment and health conditions of the findings are tried to be uncovered in order to explain the relatively high rate of infant mortality in the Oylum Höyük population. The skelatel remains are examined as for the occurence of pathological lesions and then compared with that of the other sites mentioned above.According to the result of paleopathological analysis, the symptoms of porotic hyperostosis, cribra orbitalia, periostitis, hemolytic anemia and Harris lines have been found. Besides, both the pathological lesions and the death risks have been found to be the highest among the 0-5 age group. Among the factors contributing to the high infant mortality in Oylum Höyük, the infectious diseases, physiological stress and anemia seem to be the potential predispositions of death. Among the populations in which comparisons are made, statistical analysis are applied in order to specify the place of Oylum children. Accordingly, as for the occurrence of pathological lesions, Degirmentepe children seem to have the closest values to that of the Oylum children.