Okullarda yaşanan akran zorbalığının nedenlerine ve müdahale yöntemlerine ilişkin okul yöneticileri ve öğretmen görüşleri
The examining of opinions of school administrators and teachers on the issues of peer bullying, the reasons of peer bullying and methods of intervention for peer bullying
Yazar: GÜLŞAH AKSOY
Danışman: DOÇ. DR. AHMET FARUK LEVENT
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Denetimi ve Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran = Peer ; Akran zorbalığı = Peer victimization ; Akran zorbalığı = Peer victimization ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Müdahale = Intervention ; Müdahale teknikleri = Intervention techniques ; Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration ; Zorbalık = Bullying ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmanın amacı okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin akran zorbalığı, akran zorbalığının nedenleri ve akran zorbalığına müdahale etme yöntemlerine yönelik görüşlerinin incelenmesidir. Nitel araştırma yöntemlerinden durum deseniyle yürütülen bu çalışmanın verileri 18 okul yöneticisi ve 20 öğretmen ile yüz yüze görüşme ve yarı yapılandırılmış formlar kullanılarak elde edilmiştir. Araştırma sonucu elde edilen veriler nitel araştırma yöntemleri doğrultusunda kodlanarak temalar altında toplanmış ve içerik analizine tabi tutulmuştur. Yapılan görüşmelerde okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin birçoğunun akran zorbalığını "aralarında güç dengesizliği olan aynı yaş grubu çocukların birbirine yapmış olduğu fiziksel, sözel ve psikolojik baskı" olarak tanımladıkları görülmüştür. Katılımcı öğretmenlerin bir kısmı zorbalık davranışının tekrar ettiğini ifade ederken, okul yöneticileri ise zorbalık davranışının tekrar etmesinden hiç bahsetmemişlerdir. Katılımcılar okullarda yaşanan akran zorbalığının nedenlerinin aileden, öğrencinin psikolojik rahatsızlıklarından, öğrencinin yaşadığı çevre ve maruz kaldığı medya yayınlarından, okula ilişkin durumlardan kaynaklandığını ifade etmişlerdir. Katılımcılar okullarında akran zorbalığını önlemek için öğrenci, veli ve öğretmen seminerleri düzenledikleri, okulda zorbalık davranışı olabilecek yerlerde yetişkin denetiminin arttırıldığını, olası zorba ve mağdur öğrencileri sosyal-kültürel faaliyetlere yönlendirdiklerini bildirmişlerdir. Okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin akran zorbalığına müdahale ederken akran zorbalığına katılan öğrencilerle konuşma ve velilerini bilgilendirme, okul rehberlik servisine yönlendirme ve zorba öğrenciyi öğrenci davranış değerlendirme kuruluna sevk etme gibi yöntemler izlediklerini bununla beraber okulun akran zorbalığını önleme ve müdahale etmeye yönelik özel bir politikasının olmadığını ifade etmişlerdir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the opinions of school administrators and teachers on the issues of peer bullying, the reasons of peer bullying and methods of intervention for peer bullying. The data of this study, which was carried out with qualitative research methods, was obtained from 18 school administrators and 20 teachers with face-to-face interviews and semi-structured forms. The data obtained as a result of the research were coded in accordance with qualitative research methods, were grouped under themes and were subjected to content analysis. In the interviews, it was observed that most of the school administrators and teachers defined peer bullying as "physical, verbal and psychological pressure made by children with power to their less powerful peers". While a number of teachers stated that the bullying behavior was repeated, school administrators never mentioned the repetition of bullying behavior. Participants stated that the reasons of peer bullying in school were the family, psychological disturbances of the students, the environment where the students live, exposure to certain media contents and issues related to school. Participants reported that they organized student, parent and teacher seminars in order to prevent peer bullying in their schools, that adult supervision was increased where bullying behavior was possible, and that potential bullies and victims were directed to social-cultural activities. School administrators and teachers adopted strategies such as talking with bullies, informing their parents, referring them to counseling services and to behavioral assessment committee in the school. They stated that they did not have a specific policy to prevent and intervene with peer bullying in the school.