Farklı kuruma seviyelerinde eşit, kademeli artan ve azalan su uygulamalarının topraktaki tuz yıkanımı üzerine etkisi
The impacts of constant, increasing and decreasing water pplications on salt leaching of soil profile at different drying levels
Yazar: SELDA ÖRS
Danışman: DOÇ. DR. FATİH KONUKCU ; PROF. DR. ÖMER ANAPALI
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Tuz yıkanımı ve hareketini etkileyen yıkama stratejilerinin karşılaştırılması amacıyla laboratuar koşullarında toprak kolonlarla yürütülmüş bu çalışmada, hafif ve orta bünyeli topraklarda 93 cm yıkama suyu, 5 dilim halinde eşit miktarlarda (18,6 cm), artan oranlarda (3, 6, 12, 24, 48 cm) ve azalan oranlarda (48, 24, 12, 6, 3 cm) uygulanmıştır. Her bir yıkama toprak kolonlarında farklı nem kayıplarına (%15, %30, %45) ulaşıldığında uygulanmıştır. Planlanmış olan deneme koşulları kuramsal modele aktarılarak, hafif ve orta bünyeli toprakta tuz yıkanımı ve yıkama eğilimlerinin tanımlanabilmesine dair değerlendirmeler yapılmıştır.Yıkama uygulamaları sonucu topraklarda nem kaybı oranları ve yıkama yöntemlerine bağlı olarak tüm derinliklerdeki uygulama sonuçları istatistiki olarak önemli seviyede farklı sonuçlar vermiştir. Hafif ve orta bünyeli topraklarda eşit miktarlarda ve %45 nem azalmasının takip edildiği su uygulamaları ile toprak kolonundan en yüksek seviyede tuz yıkanımı sağlamıştır.Yıkama suyunun eşit miktarlarda ve %45 nem kaybı takip edilerek uygulanmasıyla, toprak derinliğinin 1,5 katı olarak seçilmiş yıkama derinliği ile hafif bünyeli toprakta mevcut tuzların %91,52'si, orta bünyeli toprakta ise, %87,57'si yıkanabilmiştir. Yapılan korelasyon analizleri ile tüm konularda deneme sonuçları ile kuramsal model sonuçları arasında çok önemli pozitif doğrusal bir ilişki olduğu görülmüştür.

Abstract:
This study was conducted to compare leaching strategies effective on salt movement and leaching from soil columns under laboratory conditions by applying 93 cm leaching water intermittently into 5 intervals. The leaching water were applied in three application methods: with equal amounts (18,6 cm), with increasing ratios (3, 6, 12, 24, 48 cm) and with decreasing ratios (48, 24, 12, 6, 3 cm) on light and medium textured soils. Time between leaching intervals were decided according to three different moisture drying ratios (15%, 30% 45%). Experimental results of salt leaching were compared with the simulated results and general trends of leaching curves related to the leaching process were evaluated to define salt movement for the analyzed soils.There were statistically significant differences among the results of leaching applications at different moisture levels of soils at all depths. the treatments . The most effective salt leaching from the soil profile was equal amount of water application with %45 moisture drying level for both light and medium textured soils.Under the conditions of 45% moisture drying level with leaching water depth as 1,5 fold of soil depth; 91,52% of total salt for light textured soil, 87,57% of total salt at medium textured soil were leached out. These experimental results were in accordance with the simulated results.