Sözsüz iletişim unsurlarının işgören motivasyonuna etkisi: Otel işletmelerine yönelik bir araştırma
The effect of non - verbal communication elements on the employees' motivation: A research study in the hotel businesses
Yazar: OLCAY GÜDEK
Danışman: PROF. DR. CEVDET AVCIKURT
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Beden dili = Body language ; Konaklama işletmeleri = Occommodation enterprises ; Motivasyon = Motivation ; Otel işletmeciliği = Hotel business ; Otel personeli = Hotel personel ; Oteller = Hotels ; Çalışanlar = Workers ; İletişim = Communication

Özet:
Sürekli büyüyen ve değişen turizm pazarından arzulanan payın elde edilebilmesi ve rekabet üstünlüğünün sürdürülebilmesi için otel işletmelerinin faaliyetlerini eksiksiz ve doğru bir şekilde yerine getirmesi gerekmektedir. Bu durumun gerçekleşmesi ise, iletişim becerisine sahip olan yöneticiler ile motive olmuş işgörenlerin, uyum ve işbirliği içinde hareket etmesiyle mümkün olmaktadır. Ancak yöneticilerin sahip olduğu iletişim becerilerinin sadece sözlü veya yazılı iletişimden ibaret olduğunu düşünmek, iletişimin niteliği açısından eksik bir yaklaşım olacaktır. Çünkü işgücü kaynağının verimli ve etkin yönetilmesi için yöneticiler ile işgörenler arasında sözlü ve yazılı iletişimin yanı sıra ses tonları, yüz ifadeleri ve beden hareketleri gibi sözsüz iletişim unsurları da kullanılmaktadır.
Bu kapsamda araştırma, Balıkesir ili sınırları içerisinde faaliyetlerini sürdüren dört ve beş yıldızlı otel işletmelerinde hizmet veren işgörenlerin algılarına göre bağlı bulundukları yöneticilerin kullandıkları veya sahip oldukları sözsüz iletişim unsurlarının, işgörenlerin motivasyonuna etkisinin tespit edilmesi amacıyla hazırlanmıştır. Ayrıca otel işletmelerindeki işgörenlerin, sözsüz iletişim unsurlarına ilişkin algılarının ve işgören motivasyonuna ilişkin görüşlerinin demografik (cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, çalışma süresi, departman) özelliklerine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Burada söz konusu olan amaçlar doğrultusunda ilgili alan yazın taraması yapılmış, araştırma verilerinin toplanması için hazırlanan anket formu işgörenlere uygulanmış ve elde edilen veriler istatistiksel analizlere tabi tutulmuştur.
Araştırmanın sonucunda öncelikle araştırmaya katılan otel işletmelerindeki işgörenlerin, sözsüz iletişim unsurlarına ilişkin algılarının demografik özelliklerine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği; motivasyon düzeylerinin ise, demografik özelliklerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Ardından araştırmaya katılan otel işletmelerindeki işgörenlerin sözsüz iletişim unsurlarına ilişkin algıları ile işgören motivasyonu arasında düşük düzeyde ve pozitif yönlü bir ilişki saptanmıştır. Daha sonra araştırmaya katılan otel işletmelerindeki işgörenlerin sözsüz iletişim unsurlarına ilişkin algılarının motivasyon düzeylerine etkisi anlamlı bulunmuştur. En sonunda ise, araştırmaya katılan otel işletmelerindeki işgörenlerin sözsüz iletişim unsurlarına ilişkin algılarının motivasyon düzeylerine etkisinin cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği; yaş, eğitim düzeyi, çalışma süresi ve departman değişkenlerine göre kısmen anlamlı bir farklılık gösterdiği belirlenmiştir.

Abstract:
In order to obtain the desired share of continuously growing and changing tourism market and to sustain the superiority of the competition, it is necessary to fulfill the activities of the hotel businesses completely and correctly. The realization of this situation is possible if the managers who have communication skills and motivated employees act in harmony and cooperation. But thinking that the managers have only verbal or written communication skills, it will be an incomplete approach in terms of communication quality. Because, in addition to verbal and written communication between managers and employee, nonverbal communication elements such as voice tones, facial expressions and body movements are used to efficiently manage workforce resource.
In this context, the research was prepared in order to determine the effect of the nonverbal communication elements which used by the managers or they have on the motivation of the employees according to the perceptions of the employees who serve in the four and five star hotel businesses operating within the borders of Balıkesir province. It was also aimed to determine whether the perceptions of the employees in the hotel businesses about nonverbal communication elements and the opinions of the employees in the hotel businesses about motivation of employees are meaningfully different according to demographic features (gender, age, education level, study duration, department). For these purposes, the relevant field literature was searched and prepared for the collection of the research data was applied to the employees and the obtained data was subjected to statistical analyses.
As a result of the research, it was found that the employees in the hotel businesses that participated in the research primarily showed a meaningful difference according to the demographic features of the perceptions of nonverbal communication elements; motivation levels did not show any meaningful difference according to their demographic features. Then, a low level and positive way relationship was determined between the perceptions of the employees about the nonverbal communication elements and the motivation of the employees in the hotel businesses that participated in the research. Later, the effect of nonverbal communication elements on motivation of employees in the hotel businesses that participated in the research was found meaningful. Finally, it was determined that the effect of the employees in the hotel businesses participating in the research on the motivation levels of the perceptions of nonverbal communication elements showed a meaningful difference according to the gender variable; showed partly according to the age, education level, study duration and department variables.