Aile hekimliği polikliniğine başvuran bireylerde vitamin-mineral kullanım davranışı ve COVİD-19 pandemisinin buna etkisi
Vitamin-minerals use behavior and the effect of the COVİD-19 pandemic on individuals applicing to family medicine polyclinic
Yazar: TUĞÇE BERÇİN
Danışman: DOÇ. DR. İRFAN ŞENCAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; COVID 19 = COVID 19 ; Mineraller = Minerals ; Pandemiler = Pandemics ; Vitaminler = Vitamins

Özet:
Giriş ve Amaç: Yaşam süresinin uzaması, değişen yaşam ve beslenme koşulları, sağlıklı ve zinde yaşam farkındalığının artmasıyla bireyler gıda takviyesi kullanımı, bitkisel ürün kullanımı, tıpta alternatif yöntemlere ilgi her geçen gün artmaktadır. Bunların yanında 2019 yılında Çin'in Wuhan bölgesinde ilk olarak tespit edilen yeni tip SARS-CoV2 virüsünün tüm dünyaya hızlı bir şekilde yayılması ve çok sayıda kişinin hastalanması ve ölümü ile sonuçlanan bir salgına sebep olması da insanların hem bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi ve sağlığın korunması amacı ile gıda takviyesi, vitamin ve mineral takviyesi yönelimi ivmelendirmiştir. Bu çalışmamızda da pandemi sürecinde Ankara Şehir Hastanesi aile hekimliği polikliniğine başvuran kişilerde vitamin ve mineral kullanımındaki değişimlerini belirlemek hedeflenmiştir.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Ankara Şehir Hastanesi bünyesindeki Aile Hekimliği Polikliniğine Mayıs 2022- Haziren 2022 tarihleri arasında başvurmuş 363 hasta ile gerçekleştirildi. Katılımcıların sosyodemografik özellikleri, vitamin mineral kullanım durumları COVID-19 pandemisinin kullanıma etkisi, kullanım amaçları ve COVID-19 geçirme durumu ve hastalık döneminde ve sonrasında vitamin mineral kullanım özelliklerini inceleyen sorular olan hasta anket formu uygulandı.
Bulgular: Çalışmamıza Ankara Şehir Hastanesi aile hekimliği polikliniğine başvuran 363 kişi dahil edilmiş olup 250 (%68,9) 'si kadın, 113 (%31,1) 'ü erkektir. Katılımcıların yaş ortalaması 36,9 ± 14,1 yaş ortancası 31 (minimum:18; maksimum:76)'dir. En fazla görülen kronik hastalıklar diyabetes mellitus, hipertansiyon, hipotiroidi olmuştur. Katılımcıların 272 (%74,9)'si yükseköğrenim, 62 (%17,1)'si lise, 28 (7,7)'i ilköğretim, 1 (%0,3)'inin sadece okuryazar olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların 169 (%46,6)'unun vitamin kullandığı ve D vitaminin en çok kullanılan vitamin olduğu saptanmıştır. Katılımcıların 45 (%31,1)'inin mineral kullandığı bulunmuştur. Şu an vitamin kullananların 76 (%45)'sı, mineral kullananların ise 73 (%64,6)'ünün kullanımı kan değerine göre belirlendiği tespit edilmiştir. Vitamin kullananların kullanım nedenleri sorulduğunda en çok işaretlenen cevap bağışıklık sistemini güçlendirmek, mineral kullananlarda ise en çok verilen cevap doktor tarafından reçete edilmesi olmuştur. Çalışmamıza katılan katılımcıların 159 (%43,8)'u COVID-19 hastalığını geçirmiştir. Hastaların 71 (%44,7)'i hastalık öncesinde vitamin ve mineral kullanmış, 123 (%77,8)'ü hastalık sırasında kullanmış, 86 (%55,1)'sı hastalık sonrasında da kullanmaya devam etmiştir.
Sonuç: Çalışmamızda elde ettiğimiz bilgilere göre pandemi öncesi ve sonrasında C vitamini, D vitamini, multivitamin ve demir kullanımı arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Kadınlarda, öğrenim düzeyi yükseköğrenim olanlarda D vitamini kullanımında istatistiksel olarak anlamlı sonuçlar tespit edilmiştir.

Abstract:
Background: With the prolongation of life expectancy, changing living and nutritional conditions, and increasing awareness of healthy and fit life, individuals' use of food supplements, use of herbal products, and interest in alternative methods in medicine are increasing day by day. In addition, the rapid spread of the new type of SARS-CoV2 virus, which was first detected in the Wuhan region of China in 2019, spread all over the world and caused an epidemic that resulted in the illness and death of many people. supplementation accelerated the increase in the orientation towards vitamin and mineral supplementation. In this study, it was aimed to determine the changes in the use of vitamins and minerals in people who applied to the Ankara City Hospital family medicine polyclinic during the pandemic process.
Methods: This study was carried out with 363 patients who applied to the Family Medicine Polyclinic of Ankara City Hospital between May 2022 and June 2022. A patient questionnaire was applied, which included questions examining the sociodemographic characteristics of the participants, their use of vitamins and minerals, the effects of the COVID-19 pandemic on use, their purpose of use and the status of having COVID-19, and the use of vitamins and minerals during and after the disease.
Results: Our study included 363 people who applied to the Ankara City Hospital family medicine outpatient clinic, and 250 (68.9%) women and 113 (31.1%) men. The mean age of the participants was 36.9 ± 14.1, the median age was 31 (minimum: 18; maximum: 76). The most common chronic diseases were Diabetes mellitus, hypertension, and hypothyroidism. It was determined that 272 (74.9%) of the participants were higher education, 62 (17.1%) high school, 28 (7.7) primary school, 1 (0.3%) only literate. It was determined that 169 (46.6%) of the participants used vitamins, and vitamin D was the most used vitamin. It was found that 45 (31.1%) of the participants used minerals. It has been determined that 76 (45%) of those who use vitamins and 73 (64.6%) of those who use minerals are determined according to their blood value. When asked about the reasons for the use of vitamins, the most marked reason was to strengthen the immune system, and for those who use minerals, the most common answer was prescription by a doctor. 159 (43.8%) of the participants in our study had COVID-19 disease. 71 (44.7%) of the patients used vitamins and minerals before the disease, 123 (77.8%) used them during the disease, and 86 (55.1%) continued to use them after the disease.
Conclusions: According to the information we obtained in our study, a significant relationship was found between the use of vitamin C, vitamin D, multivitamin and iron before and after the pandemic. Statistically significant results were found in the use of vitamin D in women and those with higher education.