İran ve Türkiye'de çay ambalajında tasarım sorunlarının analizi ve karşılaştırılması
Analysis and comparison of Iran and tea packaging design problems in Turkey
Yazar: FATEMEH SADAT SHAMS
Danışman: PROF. BİRSEN ÇEKEN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Grafik Tasarım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Ambalaj tasarım = Packaging design ; Ambalajlama = Packaging ; Gestalt Kuramı = Gestalt Theory ; Gestalt yaklaşımı = Gestalt approach ; Gıda ambalajı = Food packaging ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Tasarım = Design ; Türkiye = Türkiye ; Çay = Tea ; İran = Iran

Özet:
Günümüzde gıda ambalajları, ürünün raf ömrünün artırılmasında, taşınabilirliğinde, tüketicinin dikkatini çekme noktasında ve ürünün içeriği hakkında bilgilendirilmesinde kilit bir role sahiptir ve genel olarak ürün satışları üzerinde önemli bir etkisi vardır. İran ve Türkiye gibi ülkelerde, çay ürünlerinin yoğun tüketimi ve bu topraklardaki insanların eski kültürleriyle çayın bağlantısı nedeniyle bu çalışmada, İran'daki Ahmad Çay ve Türkiye'deki Çaykur Çay ambalajlarının karşılaştırmalı bir çalışması yapılarak Gestalt teorisi ve görsel sanatlardaki işlevleri araştırmanın teorik temelleri olarak kabul edilmiştir. Aslında bu çalışmanın amacı, ürün ambalajı ile çay tüketicilerin arasında doğru ve verimli bir ilişki kurmak, İran ve Türkiye'deki çay ürünlerinin ambalajlarında Gestalt ilkelerine dayalı bir plan sunmaktır. Bu nedenle, İran ve Türkiye'deki çay tüketicilerinin çay ürünlerinin ambalajları hakkındaki görüşlerini değerlendirmek üzere benzer iki anket (Farsça ve Türkçe) tasarlanmış ve dağıtılmıştır. Elde edilen sonuçlar SPSS yazılımı aracılığıyla analiz edilmiştir. Bu araştırmada yapılan çalışmaların sonuçları, Çaykur Çay ve Ahmad Çay markalarına ait ürünlerin ambalaj tasarımında Gestalt ilkelerinin tasarımcılar tarafından farklı açılardan ele alındığını ve uygulandığını göstermektedir. Gestalt'ın temellerine bakıldığında Ahmad Çay ürünlerinin ambalajlarının, Çaykur Çay ürünlerinin ambalajlarından daha net ve daha entegre bir görsel kimliğe sahip olduğu görülmektedir. Buna karşılık Çaykur Çay ürünlerinin ambalajları daha çeşitli renk düzenine sahiptir. Ayrıca iki ürün arasındaki ambalaj tasarımları incelendiğinde çayın geleneksel ve nostaljik etkilerine atıf, Ahmed Çay ürünlerinin ambalajlarında daha belirgindir.

Abstract:
Nowadays, food packaging has a key role in increasing the shelf life of the product, in its portability, in attracting the attention of the consumer and informing the product about the content of the product and has a significant effect on product sales in general. In countries such as Iran and Turkey, due to the heavy consumption of tea products and the connection of tea with people's ancient culture in these lands, in this study, it examined the comparative study of Ahmad tea and Caykur tea packaging in Turkey, Iran and Gestalt theory and function in visual arts, theoretical basis for the research has been accepted as. In fact, the aim of this study was to establish a relationship between the tea consumers with accurate and efficient product packaging to provide a plan based on Gestalt in the packaging of tea products in Iran and Turkey. Therefore, two similar surveys in order to assess their views on the packaging of tea products, tea consumers in Turkey and Iran (Persian and Turkish) are designed and distributed. The results were also analyzed through the SPSS software. The results of the studies conducted in this research show that Gestalt's principles in the packaging design of Çaykur tea and Ahmad tea products are handled and applied from different angles by designers. Looking at the fundamentals of Gestalt, it is seen that the packaging of Ahmad tea products has a clearer and more integrated visual identity than the packaging of Çaykur tea products, and in contrast, the packaging of Çaykur tea products has a more diverse color scheme. In addition, when the packaging designs between the two products are examined, the reference to the traditional and nostalgic effects of tea is more evident in the packaging of Ahmed tea products.