Annelere uygulanan duygusal okuryazarlık psiko-eğitim programının annelerin duygusal okuryazarlık becerilerine etkisi
The effect of the mother psycho-education program on the emotional literacy skills of mothers
Yazar: TURNEL ALTAN
Danışman: PROF. DR. RAHŞAN SİVİŞ ÇETİNKAYA
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Anneler = Mothers ; Duygusal okuryazarlık = Emotional literacy ; Eğitim programları = Education programs ; Psiko-eğitim programı = Psycho-educational program ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırmanın amacı duygusal okuryazarlık psikoeğitim programı geliştirmek ve bu programın annelerin duygusal okuryazarlık becerilerine etkisini incelemektir. Araştırmanın çalışma grubunu Denizli ilinde bağımsız bir anaokuluna devam eden 3-6 yaş aralığında çocuğu bulunan anneler oluşturmaktadır. Duygusal Okuryazarlık Psikoeğitim Programı'nın etkililiğini incelemek üzere gerçekleştirilen çalışmada yarı deneysel desenlerden eşleştirilmiş desen kullanılmıştır. Çalışma grubu ön test son test; deney, plasebo ve kontrol gruplu (3x2) toplam 36 anneden (deney grubu N= 12, kontrol grubu N= 12 ve plasebo grubu N= 12) oluşan bir örneklemde incelenmiştir. Çalışmada uygulanan program sonrası katılımcıların programa ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amacıyla odak grup görüşmesi gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veriler araştırmacı tarafından oluşturulan kişisel bilgi formu, Palancı ve diğerleri tarafından 2014 yılında geliştirilen Duygusal Okuryazarlık Ölçeği ve araştırmacı tarafından oluşturulan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Çalışma sonunda deney, plasebo ve kontrol grupları duygusal okuryazarlık düzeyleri arasında anlamlı bir farkın olup olmadığı Kruskal Wallis testi ile incelenmiştir. Grupların ön test ve son test puanları arasında anlamlı farkın olup olmadığı ise Wilcoxon İşaretli Sıralar testi sınanmıştır. Ulaşılan bulgulara göre deney grubu ön test ve son test arasında anlamlı bir fark vardır ve bu fark son test lehinedir. Kontrol ve plasebo gruplarının ön test ve son test duygusal okuryazarlık puanları arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Deney, plasebo ve kontrol gruplarının son test duygusal okuryazarlık puanları arasında da anlamlı bir fark bulunamamıştır. Gerçekleştirilen odak grup görüşmesinde ise katılımcıların sürece dair deneyim ve duygularının olumlu olduğu, kişisel ve ebeveynliğe dair kazanımlarını bildirdikleri görülmektedir. Ulaşılan bu bulgular tartışılarak araştırmacı ve uygulayıcılara önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The main objective of this study is to develope a certain emotional literacy program and analyse the effect of this particular program upon the emotional literacy skills of mothers within the scope of this program. The study group of the survey consists of the mothers whose kids between 3 and 6 attend to an independent kindergarten in Denizli, Turkey. Paired design, one of the semi-experimental designs, was used in the study.The effectiveness of the program has been inspected through a particular sampling that consists of pretest-posttest design; the particular experiment process, 36 mothers in total blocked as placebo group (N=12), control group (3x2) (N=12), and the experiment group (N=12). After the execution of the program, the interviews with the focus group members have been verified to determine the views of the participants upon the program. Throughout the study, the particular data has been collected through the personal information form generated by the researcher, the Emotional Literacy Scale developed by Palancı and other scientists and the semi-conducted interview form developed by the researcher. Data were analyzed with the Wilcoxon Signed-Row Test and the Kruskal Wallis-H test. According to the indications reached, there exists a significant differentiation between the pretest and posttest results of the experiment group, and this difference is in countenance of the posttest. No significant difference was found between the pretest and posttest emotional literacy scores of the control and placebo groups. No significant difference was found between the posttest emotional literacy scores of the experimental, placebo and control groups. Along the focus grup interviews, it has been observed that the views of participants on the experiment process has been rather positive, and that they have communicated their gains upon their personal and parental developments. Those particular findings discovered through the experiment have been closely discussed and particular suggestions have been proposed to further researchers and practitioners.