Apiterapik arı ürünlerinin (bal, polen, propolis ve arı sütü) biyoaktif özellikleri ve karaciğer hasarını önlemedeki rolleri
Bioactive properties of apitherapy bee products (honey, pollen, propolis and royal jelly) and their roles in prevention liver damage
Yazar: ÖZLEM SARAL
Danışman: PROF. DR. SEVGİ KOLAYLI ; DOÇ. DR. REZZAN ALİYAZICIOĞLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Kimya = Chemistry

Özet:
Yapılan çalışmada Karadeniz Bölgesi?nin baskın florasından olan kestanenin bal, polen ve propolisi ile arı sütünün antioksidan özellikleri ve karaciğer hasarını önlemedeki rolleri araştırıldı. Antioksidan kapasitenin belirlenmesinde toplam fenolik madde, toplam flavonoid, toplam antosiyanin miktarları ile demir (II) indirgeme/antioksidan kapasite (FRAP), bakır (II) indirgeme/antioksidan kapasite (CUPRAC) ve DPPH radikal temizleme testleri kullanıldı. CCl4 sıçanlarda karaciğer hasarı oluşturucu madde olarak kullanıldı. Çalışmada 49 adet Spraque Dawley cinsi dişi sıçan kullanıldı. CCl4 ile birlikte değişik konsantrasyonlarda arı ürünleri sıçanlara oral yolla 7 gün boyunca verildi ve karaciğer hasarını önlemedeki rolleri incelendi. Karaciğer hasar oluşumu pratik olarak serum alanin transaminaz (ALT), aspartat transaminaz (AST) enzimleri ile takip edildi. Ayrıca malondialdehit (MDA), süperoksit dismutaz (SOD) ve katalaz (CAT) gibi enzimler ve karaciğer dokusu histopatolojik testlerindeki değişimler incelendi. Çalışmada kullanılan arı ürünlerinin antioksidan aktivitelerinin yapılarında bulunan toplam fenolik bileşiklerin miktarına bağlı olarak değişim gösterdiği ve bu ürünlerin antioksidan kapasitelerinin büyükten küçüğe propolis, polen, arı sütü ve bal şeklinde sıralandığı bulundu. Bu dört arı ürününün karaciğer hasarını önlemedeki rolleri incelendiğinde ise her birinin farklı antioksidan aktiviteye sahip olmalarına rağmen, CCl4?ün oluşturduğu oksidatif hasarı önlemede benzer koruyucu role sahip oldukları bulundu. Sonuç olarak, bal, polen, propolis ve arı sütünün toksik ajanlara karşı karaciğeri  hasardan korudukları bulundu.

Abstract:
In this study, chestnut honey, pollen, propolis from the dominant flora of the Black Sea Region with royal jelly were investigated for their antioxidant properties and the roles in prevention of liver damage. For determination of antioxidant capacity, total phenolic content, total flavonoid content, total anthocyanin, CUPRAC, FRAP and DPPH radical scavenging capacity tests were selected. CCl4 was used to cause liver damage in rats. In this study, 49 female Sprague Dawley rats were used. Different concentrations of bee products were given orally for 7 days with CCl4 to rats and their role in preventing liver injury were examined. The extend of liver damage formation were followed by measuring the activities of serum alanine transaminase (ALT), aspartate transaminase (AST) enzymes. In addition, besides histopathological examinations, malondialdehyde (MDA) and superoxide dismutase (SOD) and catalase (CAT) enzyme activity were also made. Antioxidant activities of the bee products used in our studies were shown to vary with their phenolic compound contents and could be ordered largest to smallest propolis, pollen, royal jelly, honey. When these four bee products were analyzed for their roles in prevention of liver damage, despiteto their different levels of antioxidant activities, almost similar protective roles in preventing the damage formed by CCl4 were found. As a result, honey, pollen, propolis and royal jelly were found to protect the liver against toxic agents.