Böbrek nakli sonrası çocuk hastalarda glukoz metabolizması ve değişiklikleri
Glucose metabolism and changes after kidney transplantation in pediatric patients
Yazar: HAYRULLAH MANYAS
Danışman: PROF. ÖNDER YAVAŞCAN
Sağlık Bakanlığı / İzmir Tepecik Eğt. ve Arş. Hast. / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Böbrek nakil sonrası hastalarda insülin direnci, insülin eksikliği, hiperglisemi glukoz tolerans bozukuluğu ve bunların sonucu olarak diyabetes mellitus (DM) normal popülasyona göre daha sık görülmektedir. Nakil sonrası gelişen diyabet (NSDM) sıklığının arttığı bilinmekte olup artan diyabet sıklığı nakil sonrası komplikasyonları da arttırmaktadır. Özellikle kardiyovasküler hastalıklar, greft sorunları ve mortalite önemli komplikasyonlardır. Bu yüzden glukoz metabolizma bozukluklarına karşı erken önlem alma, müdahele ve tedavi risk ve komplikasyonları azaltmada son derecede önemlidir. 
Bu çalışma, böbrek nakli olan çocuklarda böbrek nakli öncesinde ve sonrasında insülin-glukoz metabolizmasında oluşmuş bozuklukların klinik, laboratuvar veriler eşliğinde değerlendirilmesi amacıyla T.C Sağlık Bakanlığı İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Çocuk Nefroloji Bölümünde 2006-2015 yılları arasında böbrek nakli olan 18 yaş altı 36 çocuk hasta üzerinde yapıldı. Diyaliz programında izlenen hastaların böbrek nakli öncesi son klinik verileri, laboratuvar bulguları ile birlikte nakil sonrası 5 yıl süresince yıllık klinik verileri ve laboratuvar bulguları karşılaştırmalı olarak değerlendirildi. Çalışmaya alınan olgularda nakil sonrası insülin direnci, glukoz tolerans bozukluklukları, DM gelişim oranı ve bunların oluşumuna etki edebilecek olası risk faktörleri araştırıldı. 
5 yıllık izlem sonucunda, 9 (%25) hastada İnsülin-glukoz metabolizma bozukluğu (2 hasta NSDM, 3 hasta insülin direnci, 4 hasta glukoz tolerans bozukluğu) tanısı aldı. NSDM, insulin direnci ve bozulmuş glukoz toleransı gelişen hastalarda; yaş, geçmişinde periton diyalizi (PD) tedavisi uygulamış olmak, perioperatif hiperglisemi nedeniyle insülin ihtiyacı duymuş olmak, yüksek kreatinin düzeylerine sahip olmak, yüksek vücut kitle indeksine (VKİ) sahip olmak ve nakil sonrası puberteye girmenin insülin-glukoz metabolizması bozukluğu gelişme riski ile pozitif korelasyon gösterdiği saptandı (p<0.05). 
Sonuç olarak; nakil sonrası çocuk hastalarda insülin-glukoz metabolizmasındaki bozukluklar (NSDM, insülin direnci, glukoz tolerans bozukluğu) popülasyona göre daha sık saptanmaktadır. Çocukluk çağında böbrek nakli öncesi değerlendirme insülin-glukoz metabolizma bozukluğu risk faktörlerini de içermelidir ve tüm nakil yapılan hastalar bu bozukluklar açısından yakından izlenmelidir.

Abstract:
Insulin resistance, insülin defficiency, hypergylcaemia glucose intolerance and diabetes mellitus as a result, is a common problem after kidney transplantation. Post transplantation diabetes mellitus (PTDM) is increasingly occuring in kidney transplantation and post-transplant complications are also increased. Particularly cardiovascular diseases, graft problems and mortality are significant complications. Early prevention, intervention and treatment of PTDM is extremely important in reducing the risk and complications. 
	In this study, we aimed to asses insulin-glucose metabolism disorders in children before and after kidney transplantation with clinical and laboratory data. This study was performed in 36 pediatric patients with kidney transplantation, under the age of 18 after, between 2006-2015 years, in Turkish Ministry of Health, İzmir Tepecik Training and Reserch Hospital, Department of Pediatric Nephrology. It was evaluated that in patients followed by dialysis program final clinical and laboratory data before kidney transplantation and annually for 5 years after transplantation. We investigated for insulin resistance, glucose intolerance, the diabetes mellitus and the possible risk factors that may cause these disorders after transplantation. 
	As a result of 5-year follow-up, insulin-glucose metabolism disorders were found to be in 9 (% 25) patients (PTDM in 2 patients, insulin resistance in 3 patients, glucose intolerance in 4 patients). There was a positivecorelation between age, PD treatment, required insulin due to perioperative hyperglyicemia, high creatinin levels, high BMI and puberty onset in patients with PTDM, insulin resistance and glucose intolerance (p<0.05).
	In conclusion, disorder of insulin-glucose metabolism (PTDM, insulin resistance, glucose intolerance) in pediatric renal transplantation patients are more common than  normal population. Pretransplant assessment should include screening for risk factors and all transplant recipients should be closely monitored for these disorders.