Üniversite öğrencilerinin bilimsel düşümne becerilerinin yordanması
A prediction of scientific thinking skills of university students
Yazar: MEHMET GÜNDOĞDU
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER VOLTAN ACAR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2001
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilimsel düşünce = Scientific thought ; Düşünme = Thinking ; Ölçekler = Scales ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenciler = Students ; Öğrenilmiş çaresizlik = Learned helplessness ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
ÖZET Bu araştırma, kız ve erkek üniversite öğrencilerinin bilimsel düşünme becerisi puanlarının, alan, sınıf, algılanan anne tutumu, algılanan baba tutumu, algılanan sosyoekonomik düzey, akademik başarı, yaşamının çoğunu geçirdiği yer ve öğrenilmiş çaresizliğe özgü açıklama biçimi değişkenleri tarafından yordanıp yordanmadığını; öğrencilerin bilimsel düşünme becerileri söz konusu değişkenler tarafından yordanıyor ise yordama güçlerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın verileri, Hacettepe Üniversitesi Beytepe Kampüsünde örgün eğitim yapan Eğitim Fakültesi, Mühendislik Fakültesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Fen Fakültesi ve Edebiyat Fakültesi'nden seçilen 346 birinci sınıf ve 369 dördüncü sınıf öğrencisinden elde edilmiştir. Bağımlı değişkene ilişkin veriler araştırmacı tarafından geliştirilen Bilimsel Düşünme Becerisi ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Yordayıcı değişkenlerle ilgili veriler, Öğrenilmiş Çaresizliğe Özgü Açıklama Biçimi Ölçeği (Aydın, 1988c) ve araştırmacı tarafından hazırlanan bir bilgi formu kullanılarak toplanmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin istatistiksel analizleri için SPSS 5.1 Paket Programı kullanılmıştır. Kızların ve erkeklerin bilimsel düşünme becerisini yordayan değişkenlerin tespiti amacıyla iki ayrı aşamalı doğrusal çoklu regresyon analizi yapılmış ve hata payı üst sınırı 0.05 olarak alınmıştır. Araştırmada, verilerin analizi sonucunda elde edilen bulgular her iki cinsiyet için ayrı ayrı tablolar halinde verilmiştir. Buna göre;1. Kızların bilimsel düşünme becerisi, alan, sınıf, algılanan sosyoekonomik düzey, akademik başarı ve algılanan anne tutumu değişkenlerince yordanmaktadır. 2. Erkeklerin bilimsel düşünme becerisi, alan, sınıf, öğrenilmiş çaresizliğe özgü açıklama biçimi ve algılanan anne tutumu değişkenlerince yordanmaktadır. Araştırma bulguları, bilimsel düşünme becerisiyle ilgili daha önce yapılmış araştırmalarının bulgularıyla birlikte tartışılıp yorumlanmış ve bulgular doğrultusunda geleceğe yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Ill SUMMARY The present research was conducted to determine whether the scientific thinking skill scale scores of female and male university students were predicted by the scientific study area, class, perceived attitude of mother, perceived attitude of father, perceived socioeconomic status, academic achievement, the locality of longest duration and helpless explanatory style. The prediction level of those variables was also investigated. The data were obtained from 346 freshmen and 369 senior students selected from Faculty of Education, Faculty of Engineering, Faculty of Economical and Administrative Sciences, Faculty of Science and Faculty of Letters at Hacettepe University Beytepe Campus. To collect data associated with the predictor variables, a questionnaire developed by the researcher and Attributionai Style Questionnaire (Aydın 1988c) was administered. The data associated with the dependent variable were collected by Scientific Thinking Skills Questionnaire developed by researcher. Statistical Package for the Social Sciences 5. 1 software was practiced for the statistical analyses. Separate stepwise linear multiple regression analyses method were carried out to process the data. Significance level was 0.05 for all analyses. The findings of the study were listed in different tables for both genders. The results of the study showed that:IV 1. Scientific thinking skills of the females were predicted by scientific study area, class, perceived attitude of mother, academic achievement variables. 2. Scientific thinking skills of the males were predicted by scientific study area, class, perceived attitude of mother and helpless explanatory style variables. The findings of the study were discussed and paralleled with previous research findings related with the scientific thinking skills. Recommendations were made based on the findings.