Çocuklarda preseptal ve orbital selülit/orbital apse tanılı hastaların geriye dönük değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of patients diagnosed with preseptal and orbital cellulitis/ orbital abscess in children
Yazar: ELİF BERBER MARAŞLI
Danışman: DOÇ. DR. TUĞBA BEDİR DEMİRDAĞ
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş: Preseptal selülit ve orbital selülit, pediatrik popülasyonda farklı 
anatomik bölgeleri tutan hastalıklardır. Preseptal selülit nispeten iyi seyirli olup, 
nadiren ciddi komplikasyonlara yol açmakla birlikte; orbital selülit erken tedavi 
edilmezse subperiosteal ve orbital apseler, görme keskinliği kaybı, kavernöz sinüs 
trombozu, menenjit, intrakraniyal apse, septik emboli ve hâtta ölüme neden 
olabilmektedir.

Amaç: Çalışmamızda çocuklarda görülen preseptal selülit, orbital 
selülit/apse tanılı hastaların geriye dönük incelenmesi, tanı ve tedavi 
yaklaşımlarının dökümente edilmesi ve karşılaştırılması planlanmıştır. 

Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi 
Çocuk Acil – Çocuk Enfeksiyon ve Göz Hastalıkları polikliniklerine 01.01.2013-
01.06.2023 tarihleri arasında başvurarak preseptal selülit, orbital selülit ve orbital 
apse tanısı alan 0-18 yaş arası 347 hasta dahil edilmiştir. Ayaktan veya yatarak 
tedavi alan hastaların tıbbi kayıtları retrospektif olarak incelenmiştir. Preseptal 
selülit ve orbital selülit/apse tanılı hastaların demografik bilgileri, klinik bulguları, 
laboratuvar ve kesitsel görüntüleme bulguları ve uygulanan tedavi yöntemleri 
değerlendirilmiş ve karşılaştırılmıştır.

Bulgular: Periorbital enfeksiyonu olan toplam 347 vakanın %91.9'una 
preseptal selülit, %2'sine orbital selülit ve %6.1'ine orbital apse tanısı 
koyulmuştur. Preseptal selülit ve orbital selülit/apse tanılı hastalar 
karşılaştırıldığında, gruplar arasında yaş, cinsiyet, okula gitme durumu, tanı 
aldıkları mevsim açısından anlamlı fark gözlenmemiştir. Hastaların %29.4'ünde 
görüntüleme yöntemleri tanıda kullanılmıştır. Preseptal selülit hastalarında 
görüntüleme yapılma oranı (%23.5), orbital selülit (%85.7) ve orbital apseye göre 
(%100) anlamlı olarak düşük bulunmuştur. Orbital selülit ve orbital apse 
hastalarında etyolojide ÜSYE/ sinüzit görülme oranı (sırasıyla %57.1 ve %61.9) 
preseptal selülit hastalarına göre (%31.6) anlamlı yüksek bulunmuştur. 
Çalışmamızda preseptal selülite göre orbital apse olma olasılığını artıran faktörler; 
ateş (28.7 kat), göz çevresinde palpasyonla hassasiyet/ağrı (6.2 kat), proptozis 
(71.8 kat), göz hareketlerinde ağrı (11.9 kat) ve göz hareketlerinde kısıtlılık (5.4 
kat) olmuştur. Hastaların laboratuvar parametrelerinden, lökosit için eşik değeri 
13,510 /mm³ olarak alındığında orbital apse tanısını öngörmede sensitivitesi %75 
ve spesifitesi %70 olarak belirlenmiştir. Nötrofil için eşik değeri 8,850 /mm³ 
olarak bulunurken sensitivitesi %80 ve spesifitesi %75 olarak görülmüştür. CRP 
için ise eşik değeri 26.2 mg/L görülerek sensitivitesi %75 ve spesifitesi %75 
olarak belirlenmiştir.

Sonuç: Çalışmamızda literatüre benzer şekilde periorbital enfeksiyonlar 
arasında, preseptal selülitin, orbital selülit ve orbital apseden daha sık görüldüğü 
gözlenmiştir. Etyolojide üst solunum yolu enfeksiyonu ve sinüzit önemli rol oynamaktadır. Periorbital enfeksiyonu olan hastalarda ateş, göz çevresinde 
palpasyonla ağrı ve hassasiyet, proptozis, göz hareketlerinde ağrı ve kısıtlılık 
varlığının orbital apseyi öngörmede kıymetli semptom ve bulgular olduğu 
belirlenerek bu semptom ve bulguların klinik pratikte klinisyeni yönlendirmesi 
açısından yardımcı olabileceği düşünülmüştür. Laboratuvar bulgularından, lökosit 
sayısı için 13,510/mm3, nötrofil sayısı için 8,850/mm3 ve C-reaktif protein için 
26.2 mg/L eşik değerlerinin orbital apseyi öngörmede yüksek duyarlılık ve 
özgüllüğe sahip olduğu bulunmuş ve bu parametrelerin klinikte ayrıcı tanıda 
kullanılabileceği düşünülmüştür. 

Anahtar Kelimeler: Preseptal Selülit, Orbital Apse, Orbital Selülit, 
Çocuk, Periorbital Enfeksiyon

Abstract:
Introduction: Preseptal cellulitis and orbital cellulitis are diseases that affect 
different anatomical regions in the pediatric population. Preseptal cellulitis has a 
relatively benign course and rarely causes serious complications; however if not treated 
early, orbital cellulitis is can cause subperiosteal and orbital abscesses, loss of visual 
acuity, cavernous sinus thrombosis, meningitis, intracranial abscess, septic embolism and 
even death. 

Aim: In this study, we aimed to examine the patients diagnosed with preseptal 
cellulitis and orbital cellulitis/abscess in children restrospectively, and to document and to 
compare diagnostic approaches and treatment modalities. 

Materials and Methods: This study included 347 patients between the ages of 0-
18 who were diagnosed with preseptal cellulitis, orbital cellulitis and orbital abscess, who 
applied to Gazi University Faculty of Medicine Hospital Pediatric Emergency - Pediatric 
Infection and Ophthalmology outpatient clinics between 01.01.2013 and 01.06.2023. 
Medical records of patients receiving outpatient or inpatient treatment were examined 
retrospectively. Demographic information, clinical findings, laboratory and crosssectional imaging findings, and treatment methods of patients diagnosed with preseptal 
cellulitis, orbital cellulitis/abscess were evaluated and compared.

Results: Of the 347 cases with periorbital infection, 91.9% were diagnosed with 
preseptal cellulitis, 2% with orbital cellulitis, and 6.1% with orbital abscess. When 
patients diagnosed with preseptal cellulitis and orbital cellulitis/abscess were compared, 
no significant difference was observed between the groups in terms of age, gender, grade 
and season. Imaging methods like computerized tomography and/or magnetic resonance 
were used in diagnosis in 29.4% of the patients. The rate of imaging in preseptal cellulitis 
(23.5%) was found to be significantly lower than in orbital cellulitis (85.7%) and orbital 
abscess (100%). The underlying condition of upper respiratory tract infection/sinusitis 
was found to be higher in patients with orbital cellulitis and orbital abscess (57.1% and 
61.9%, respectively) than in patients with preseptal cellulitis (31.6%). In our study, 
factors that increase the likelihood of orbital abscess compared to preseptal cellulitis 
were; fever (28.7 times), tenderness /pain on palpebrae (6.2 times), proptosis (71.8 times), 
pain in eye movements (11.9 times) and limitation of eye movements (5.4 times). When 
the threshold value for leukocyte count was taken as 13,510/mm³, the sensitivity and 
specificity in predicting the diagnosis of orbital abscess were determined as 75% and 
70%. When the threshold value for neutrophil count was taken as 8,850/mm³, the 
sensitivity and specificity in predicting the diagnosis of orbital abscess were determined 
as 80% and 75%. When the threshold value for C-reactive protein was taken 26.2 mg/L, 
its sensitivity and specificity were determined as 75% and 75%, respectively.

Conclusion: In our study, it was observed that preseptal cellulitis was more 
common than orbital cellulitis and orbital abscess among periorbital infections. Upper 
respiratory tract infection and sinusitis play an important role in etiology. In patients with 
periorbital infection; fever, pain and tenderness around the eyes, proptosis, pain and 
limitation in eye movements were determined to be important symptoms and findings in predicting orbital abscess. Among laboratory findings, threshold values of 13,510/mm3 
for leukocyte count, 8,850/mm3 for neutrophil count, and 26.2 mg/L for C-reactive 
protein were found to have high sensitivity and specificity in predicting orbital abscess. 
According to our study, these clinical findings and laboratory parameters might be 
helpful in distinguishing preceptal and orbital infections in clinical practice and enlighten 
future studies. 

Keywords: Preseptal cellulitis, orbital abscess, orbital cellulitis, pediatric, 
periorbital infections.