Eğitim Aile Sağlığı merkezlerine başvuran hastalarda nomofobi görülme sıklığı ve depresyon riski ile ilişkisinin araştırılması
Investigation of the prevalence of nomophobia and its relationship with the risk of depression in patients applying to education family health centers
Yazar: ZÜHAL YAĞMUR TÜRKOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. KENAN TAŞTAN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine ; Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Giriş ve Amaç: Günümüzde akıllı telefonlar insanların ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir. Bu sebeple insanlar üzerindeki etkisi her geçen gün daha fazla hissedilmektedir. Akıllı telefonların kontrolsüzce kullanımlarının sonuçlarından birisi olan nomofobinin yaygınlığı giderek artmaktadır. Depresyon maluliyetlere neden olan, tekraralayabilen, insanların işlevselliğinde bozulmalara yol açan ve sık görülen psikiyatrik bir hastalıktır. Nomofobi depresyon için bir risk faktörü olabilir. Bu çalışmamızda üniversite eğitim aile sağlığı merkezlerine başvuran hastalarda nomofobi sıklığını ve depresyon riski ile ilişkisini araştırmayı amaçladık.
Yöntem: Bu çalışma 15 Temmuz 2022-15 Eylül 2022 tarihlerinde Atatürk Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı'na bağlı Eğitim Aile Sağlığı Merkezleri'ne başvuran 355 kişi ile yapılmıştır. Katılımcılara sosyodemografik veri formu, nomofobi ölçeği (NMP-Q), Birinci Basamak için Beck Depresyon Tarama Ölçeği (BDÖ-BB) uygulanmıştır. Veriler SPSS ile analiz edilip anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmamız 355 birey ile tamamlandı. Araştırmaya katılan kişilerin % 58,9'u (n=209) kadın, %41,1'i (n=146) erkekti. Katılımcıların yaş ortalaması 31.3±9.6 yıl olup medeni durumlarına bakıldığında %45,9'unun (n=163) bekar, %54,1'inin (n=192) evli olduğu tespit edildi. Katılımcıların yaş ortalamaları ile nomofobi toplam puanları arasında negatif yönde anlamlı bir korelasyon olduğu saptanmıştır (r=-0,16, p<0,001). Çalışmamızda katılımcıların nomofobi seviyeleri incelendiğinde %45,9'unun (n=163) orta nomofobik grupta olduğu tespit edilmiştir. Hafif nomofobik grubun %34,4 (n=122), aşırı nomofobik grubun %19,7 (n=70) ile bunu takip ettiği görüldü. Katılımcıların NMP-Q puan ortalaması 74,04±28,4 olarak tespit edilmiştir. Katılımcıların nomofobi seviyeleri ile depresyon riski ile ilişkisine bakıldığında  orta (%44,2) ve yüksek (%55,7) nomofobi düzeyine sahip kişilerde depresyon riski varlığının yüksek olduğu ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür. NMP-Q puanları ile BDÖ-BB puanları arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon mevcuttur (r=0,13,p<0,05). Katılımcıların nomofobi ölçeği alt boyutlarına bakıldığında iletişim kuramama alt boyut ortalamasının 25.3 ± 10.6 ile en yüksek olduğu görülmüştür.
Sonuç: Çalışmamızdan elde ettiğimiz verilere göre katılımcıların çoğu orta nomofobik gruptaydı. Aşırı nomofobik olan bireylerin sayısı ise azımsanmayacak sayıdaydı. Nomofobi seviyesinin artması bireyleri daha yüksek bir depresyon riski ile karşı karşıya bırakmaktaydı. Nomofobi depresyon için bir risk faktörü olabilir. Birinci basamak hekimleri hastalarını biyopsikososyal açıdan değerlendirir. Hastaları nomofobi açısından değrelendirmek için birinci basamak sağlık hizmetleri bir fırsat olabilir. Nomofobi durumu şiddetli olan kişiler depresyon açısından da değerlendirilmelidir. Hastayı nomofobi seviyesi açısından da değerlendirmek işlevsellikte bozulmalara neden olan depresyonun önlenmesi için günümüzde önemli bir koruyucu hekimlik uygulaması olabilir.

Abstract:
Background and Aim: Today,smartphones have become an integral part of people. For this reason, its effect on people is felt more and more every day. The prevalence of nomophobia, which is one of the uncontrolled use os smartphones, is increasing. Depression is a common psychiatric disease that causes disablity, can recur, and leads to impairments in people's functionality. Nomophobia can be a risk factor for depression. In this study, we aimed to investigate the frequency of nomophobia and its relationship with the risk of depression in patients who applied to university education family health centers.
Material and Methods: This study was carried out with 355 people who applied to the education Family Health Centers of Atatürk University, Deperment of Family Medicine between 15 July 2022 and 15 Semtember 2022. Sociodemographic data form, NMP-Q scale, BDÖ-BB scale were applied to the participants. The data were analyzed with SPSS 22 and the significance level was accepted as p<0,05.
Results: Our study was completed with 355 individuals. % 58,9 (n=209) of the people participating in the study were female and %41,1  (n=146) were male. The mean age of the participants was 31.3±9.6 years, and when their marital status was examined, it was determined, it was determined that %45,9 (n=163) were single and %54,1 (n=192) was married. It was determined that there was a negative significant correlation betweeen the mean age of the participants an the total nomophobia scores (r=-0,16, p<0,001). When the nomophobia levels of participants were examined in our study, it was determined that %45,9 (n=163) were in the moderate nomophobic group followed this with %34,4 (n=122), and the extreme nomophobic group with %19,7 (n=70). The participants' nomophobia scale mean score was 74,04±28,4. When the relationship between the nomophobia levels of the participants and the risk of depression was examined, it was observed that the risk of depression was high in people with moderate and high nomophobia levels and it was statistically significant. There is a significant positive correlation between NMP-Q scores and BDÖ-BB scores (r=0,13, p<0,05).
Conclusion: According to the data we obtained from our study, most of the participants were in moderate nomophobic group. The number of individuals who were extremely nomophobic was substantial. Increasing the level of nomophobia put individuals at a higher risk of depression. Nomophobia can be a risk factor for depression primary care physcians evaluate their patients from a biopsychosocial perspective. Primary care services can be an opportunity to evaluate patients for nomophobia. People with severe nomophobia should also be evaluated for depression. Evaluating the patients in terms of the level of nomophobia may be an important preventive medicine practice today to prevent depression that causes deterioration in functionality.