Akut pankreatit şiddetinin değerlendirilmesinde nötrofil/lenfosit ve platelet/lenfosit oranlarının rolü
The role of neutrophil/lymphocyte and platete/ lymphocyte rates in the evaluation of acute pancreatitis severity
Yazar: HASAN ERGENÇ
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN CİNEMRE
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Kan trombositleri = Blood platelets ; Lenfositler = Lymphocytes ; Nötrofiller = Neutrophils ; Pankreas = Pancreas ; Pankreas hastalıkları = Pancreatic diseases ; Pankreatit = Pancreatitis ; Prognoz = Prognosis

Özet:
ÖZET
GİRİŞ VE AMAÇ: Akut pankreatit, pankreas parankiminin inflamatuvar bir hastalığıdır. Tıptaki gelişmelere rağmen önemli bir morbidite vemortalite kaynağıdır. Kliniği değişken olup, etyolojisi bilinmekle birlikte patogenezi tam olarak anlaşılamamıştır. Tanısında ve şiddetinin belirlenmesinde günümüzde halen kullanılabilecek özgül bir biyokimyasal parametre yoktur. Bu çalışmanın amacı Akut Pankreatit hastalarında subklinik inflamasyonun bir göstergesi olan nötrofil lenfosit oranı (NLO) ve platelet lenfosit oranlarının (PLO) hastalık şiddetini değerlendirmede ve progresyonunun takibinde bir parametre olarak kullanılıp kullanılamayacağını göstermeyi amaçladık.
GEREÇ VE YÖNTEM: Gastroenteroloji servisine yatırılıp takip edilen akut pankeatit tanısı konan 200 hastanın dosyaları geriye dönük taranarak çalışmaya dahil edildi. Hastaların 0. Saat ve 48. saatlerdeki, hemogram, biyokimya ve C- reaktif protein değerleristatistical package for social sciences for Windows 18,0' (SPSS 18.0 İnc) programına kaydedildi. Nötrofil lenfosit oranı ve platelet lenfosit oranları hesaplanarak veriler analiz edildi.
BULGULAR: Çalışmamıza dahil edilme kriterlerimize uyan 200 hastanın 72'si (%36) erkek, 128'i (%64) kadın iken, 35 sağlıklı gönüllünün 18' i (%51) erkek, 17' si (%49) kadın idi. Her iki grup arasında cins açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı (p>0,05).Hasta grubunun yaş ortalaması 60.17±17.19, kontrol grubunun yaş ortalaması 46.68±16.96 idi. 
NLR ortalaması hasta grupta 9,84±9,60 iken kontrol grubunda 2,00±0,86 idi. Hasta grubunda NLR düzeyi yüksek bulunmuş olup,  cut-off değeri 2,85 olarak bulundu. (sensitivite %86 ve spesifite %88). Hastalık şiddeti açısından NLR ortalaması açısından anlamlı değişiklik bulunmazken, 48 saat içinde NLR ortalamasındaki düşme gruplar arasında anlamlı bulundu. Çalışmamızda geliş NLR parametresi için cut-off değeri 2,85 olarak seçildiğinde hastalık şiddeti açısından testin tanı değeri %86 sensitif ve %88 spesifik olarak bulundu (grafik 2) (p=0,02, R2:0,61).
PLR ortalaması hasta grupta 0,23±0,18 iken kontrol grubunda 0,12±0,04 idi. Hasta grubunda PLR ortalaması anlamlı olarak yüksek olup, cut-off değeri 0,14 olarak bulunmuştur (sensitivite %64 ve spesifite %62 ). Hastalık şiddeti ve PLR ortalaması arasında sadece hafif ve diğer gruplar arasında anlamlı bir farklılık bulundu.  48 saat içinde PLR ortalamasında düşüklük anlamlı bulunmadı. 
SONUÇ: İnflamatuvar hastalıklarda arttığı gösterilen ve prognostik öneme sahip olduğuna dair yayınlar bulunan NLO ve PLO' nun akut pankreatit tanısında NLO ve PLO yüksekliğinin anlamlılığı gösterildi. Ancak sadece NLO düzeyinde ilk 48 saat içerisindeki değişiklik hastalık şiddeti ile ilişkili bulduk.  Bu yönü ile Atlanta sınıflaması' na benzer şekilde kullanılabilecek kolay uygulanabilen ve ulaşılabilen bir parametre olarak NLO' ya çalışmamızda dikkat çekmek istiyoruz.

ANAHTAR KELİMELER: Akut pankreatit, nötrofil/lenfosit oranı, platelet/lenfosit oranı, prognostik faktörler

Abstract:
ABSTRACT
INTRODUCTION AND OBJECTIVES: Acute pancreatitis is an inflammatory disease of the pancreatic parenchyma. Despite advances in medicine it is a major source of morbidity and mortality. Whether its clinic is variable,  the pathogenesis has not been understood thoroughly though its etiology has been known. Today there is presently no spesific biochemical parameters which can be used in diagnosis and determining the severity. In this study we aim at demonstrating whether we can use neutrophil lymphocyte ratio ( NLO ) and platelet-lymphocyte ratios that is an indicator of subclinical inflammation in the patients with acute pancreatitis as a parameter in monitoring the disease severity and progression.
MATERIALS AND METHOD: 200 patients diagnosed with acute pancreatitis, hospitalized and monitored in gastroenterology service, whose files had retrospectively been studied were included in the sudy. In 0 and 48 hours the hemogram, biochemistry and C-reactive protein values of the patients were recorded into statistical package program for social sciences for Windows 18,0' (SPSS 18.0 Inc). Data were analysed by calculating neutrophile lymphocyte rate and platelet lymphocyte ratios
RESULTS:  200 patients complying with our criteria, 72 (36%) of whom were male, 128 ( 64% ) of those were female; 18 ( 51% ) of 35 healthy volunteers were male and 17 ( 49%) were female. No statiscally significant difference between both groups was determined in terms of gender (sex ) (p>0,05). The average age of the patients was 6017±17.19; the average age of the control group was 46.68±16.96.
The average of NRL was 9,84±9,60 in the patient group but 2,00±0,86 in the control group. Whether NRL level was found high in the patient group the cut-off value was found as 2,85( Sensitivity: 86% and specifity: 81% ). Although no significant change was found in terms of the average of NRL with respect to the disease severity, the decrease in the average of NRL among the groups was found significant in 48 hours. In our study when the cut-off value for NRL parameter was selected as 2,85 the diagnosis value of the test was determined as sensisitive at the rate of 86% and specific at the rate of 88% (grafik 2) (p=0,02, R2:0,61).
While the PRL average in the patient group was 0,23±0,18 it was 0,12±0,04 in the control group. Whether the PRL average was high in the patient group, the cut-off value was found to be 0,14 in the control group (sensitivity 64% and specifity %62 ). The difference only between the disease severity and the PRL average was found slight but among the groups a signficant difference was determined. The lowness in PRL average in 48 hours was not found significant.
CONSEQUENCE: The significance of the NLO and PLO elevation ( highness ) has been demonstrated in the diagnosis of acute pancreatitis, other than that there have been publications in which it is reported that NLO and PLO have increased in inflammatory diseases and have had prognostic importance. However, we have found that only the change in NLO level in first 48 hours could be associated with the disease severity. In our study we would like to draw attention to NLO as a parameter that can be used, applied and accessed easily in the similar way as Atlanta Classification with this aspect.

KEY WORDS: Acute pancreatitis, neutrophile / lymphocyte ratio, platelet / lymphocyte ratio, prognostic factors.