Anne-baba tutumlarının akademik öz-yeterlik ve akademik sosyal karşılaştırma ile ilişkisinin incelenmesi
Examination the relationship of parental attitudes with academic self-efficacy and academic social comparison
Yazar: ZEYNEP KÜMET
Danışman: DOÇ. DR. AHMET BUĞA
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik öz yeterlilik = Academic self-efficacy ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Sosyal karşılaştırma = Social comparison

Özet:
Bu araştırmanın ilk ve temel amacı okul yaşamına yönelik anne-baba tutumlarının hem akademik öz-yeterlik hem de akademik sosyal karşılaştırma ile olan ilişkisini birlikte görebilmektir. Araştırmanın diğer amacı da anne-baba tutumları, akademik öz-yeterlik ve akademik sosyal karşılaştırmanın cinsiyet, sınıf düzeyi, okul başarı puanı, sosyoekonomik durum gibi demografik değişkenlerden etkilenme durumunu tespit etmektir. Bu çalışma 2022-2023 eğitim yılında lise kademesinde öğrenim gören 281 kız, 184 erkek toplamda 465 öğrenciyle gerçekleştirilmiştir. Araştırmada 'Kişisel Bilgi Formu', 'Anne-Baba Tutumları Ölçeği', 'Akademik Öz-Yeterlik Ölçeği', 'Akademik Sosyal Karşılaştırma Yönü ve Düzeyi Ölçeği' kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizinde Tek Yönlü Çok Değişkenli Varyans Analizi (MANOVA), Korelasyon, Regresyon, Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) analizleri kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre anne-baba tutumları hem akademik öz-yeterliği hem de akademik sosyal karşılaştırmayı yordamaktadır. Demografik değişkenlerden elde edilen bulgulara göre de anne-baba tutumlarının alt boyutlarından 'sorumluluk-kabul' ün yalnızca cinsiyet değişkeninde; 'otorite-denetleme' nin cinsiyet, sınıf düzeyi, OBP değişkenlerinde farklılaşma gösterdiği tespit edilmiştir. Akademik öz-yeterlik düzeyinin cinsiyet, sınıf düzeyi, OBP değişkenlerinde farklılaşma gösterdiği tespit edilmiştir. Akademik sosyal karşılaştırma yönlerinin hiçbir demografik değişkende farklılaşma göstermediği; Akademik sosyal karşılaştırma düzeyinin yalnızca cinsiyet değişkeninde farklılaşma gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
The first and main purpose of this research is to see the relationship between parental attitudes towards school life and both academic self-efficacy and academic social comparison. Another aim of the research is to determine whether parental attitudes, academic self-efficacy and academic social comparison are affected by demographic variables such as gender, grade level, school success score and socioeconomic status. This study was conducted with 281 girls and 184 boys studying at the high school in the 2022-2023 academic year. 'Personal Information Form', 'Parental Attitudes Scale', 'Academic Self-Efficacy Scale', 'Academic Social Comparison Direction and Level Scale' were used in the research. MANOVA, Correlation, Regression, Structural Equation Model (SEM) analyzes were used. According to research findings, parental attitudes predict both academic self-efficacy and academic social comparison. According to the findings obtained from demographic variables, the 'responsibility-acceptance' sub-dimension is found only in the gender variable; it has been determined that the 'authority-control' sub-dimension varies according to gender, grade level and OBP variables. It has been determined that the presence of academic self-efficacy differs in gender, grade level and OBP variables. Academic social comparison aspects did not differ in any demographic variable it has been determined that the academic social comparison level differs only in the gender variable.