Müze ziyaretçilerinin özel müze deneyimleri üzerine nitel bir araştırma: İstanbul örneği
A qualitative research on the private museum experiences of museum visitors: The Istanbul case
Yazar: GÜLFEM ÖZTÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA GÜVEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Kent Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Kültür = Culture ; Kültürel tüketim = Cultural consumption ; Müzeler = Museums ; Tüketim = Consumption ; Ziyaretçi deneyimi = Visitor experience ; Ziyaretçiler = Visitors ; Özel müzeler = Private museums ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Bu çalışma, özel müzelerin ortaya çıkış koşullarını değerlendirerek İstanbul'da bulunan özel müzelerin kent ile kurduğu ilişkiyi tüketim kavramı ekseninde ele almaktadır. Kentin değişim ve dönüşümünde önemli rolü olan özel müzelerin gelişimi ve bu gelişimin dinamikleri anlamaya çalışılmıştır. Bu amaçla hazırlanan çalışmada nitel araştırma yöntemi uygulanmıştır. Özel müzeleri ziyaret eden 16 kişi ile derinlemesine mülakat tekniği yapılmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde tüketim kavramına ilişkin literatür kent bağlamında ele alınmıştır. İkinci bölümde ise, Türkiye'de özel müzelerin ortaya çıkış süreci ekonomik ve kültürel arka planıyla tartışılmıştır. Kentin markalaşma süreci ve bu süreç içerisinde yaşadığı değişim ve dönüşümlerde kültürün aldığı rol ele alınarak özel müzelerin kentle bu bağlamda kurduğu ilişki incelenmiştir. Çalışmanın üçüncü bölümünde saha araştırmasından elde edilen bulgulara yer verilmiştir. Sonuç bölümünde ise araştırma sonucu ile elde edilen bulgular değerlendirilmiştir. Benzer nitelikte beğeni yargısına ve sosyo-ekonomik düzeye sahip kişilerin müzelerde bir araya geldiği ve bu grubun müze cemaati oluşturduğu tespit edilmiştir. Bu anlamda araştırma sosyolojik bağlamda önemli çıktılar sunmuştur.

Anahtar Kelimeler: müze, özel müze, tüketim, İstanbul, müze cemaati

Abstract:
This study evaluates the emergence conditions of private museums and discusses the relationship between private museums in Istanbul and the city in the axis of consumption. The development of private museums, which play an important role in the change and transformation of the city, and the dynamics of this development were tried to be understood. Qualitative research method was used in the study prepared for this purpose. An in-depth interview technique was conducted with 16 people who visited private museums. In the first part of the research, the literature on the concept of consumption is studied in the context of the city. In the second part, the process of emergence of private museums in Turkey was discussed with economic and cultural background. The branding process of the city and the role of culture in the changes and transformations it has experienced in this process has been dealed and the relationship established by private museums with the city in this context has been examined. In the third part of the study, findings obtained from field research are given. In the conclusion part, the findings obtained with the result of the research were evaluated. It has been determined that people with similar taste judgment and socio-economic status gather in museums and this group forms a museum community. In this sense, the research has provided important outcomes in the sociological context.

Key words: museum, private museum, consumption, Istanbul, museum community