Sincanlı Afyon neojen havzası birimlerinin sedimantolojisi
Sedimentology of the neogene units in the Sincanli Afyon basin
Yazar: ELİF GÜNEN
Danışman: PROF. DR. BAKİ ERDOĞAN VAROL
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Afyonkarahisar = Afyonkarahisar ; Neojen = Neogene ; Sedimantoloji = Sedimentology ; Sinan Paşa = Sinan Pasha

Özet:
Sincanlı (Sinanpaşa)-Afyon Neojen havzası; Batı Anadolu genişlemeli Neojen havzalarından biri olup, başlıca kırıntılı, karbonat, kömürlü ve volkanik birimlerin depolanması ile temsil edilmektedir. Bu birimlerin içerisinde bulunan tatlı su mollusklarına göre yaşları Miyosen'dir. Volkanitlerin verdiği radyometrik yaş ise 14,5-8,5 Milyon yıl arasında değişmektedir. Bu veriler ışığı altında havza dolgusunun ölçülü stratigrafik kesitleri boyunca ayrıntılı fasiyes analizleri, havzanın Neojen depolanma rejiminin ve paleocografik gelişiminin anlaşılmasına yardımcı olmuştur.Sedimanter istif içerisindeki birimler göl kıyısından derin göle kadar değişen bir aralıkta çökelmiştir. Kaba taneli volkanitler ile kalın tabakalı kireçtaşları ve değişik kalınlıktaki tüfler göl kıyısı fasiyesini temsil ederler. Killi kireçtaşları, çamurtaşı ve ince tüf katmaları ise derin göl ortamında depolanmışlardır. Sinanpaşa Neojen istifindeki karbonatlı birimlerin sedimantolojik, paleontolojik ve jeokimyasal incelemeleri ile iklim, tuzluluk, kırıntılı malzeme gelimi göstergeleri, indirgen koşul özellikleri ve organik üretkenlik gibi parametreler değerlendirilerek havzanın depolanma özellikleri açıklanmıştır. Volkaniklastik birimlerde yapılan incelemeler büyük blokların yüksek yoğunluklu tane-kütle ve ?blok ve kül akmaları? ile taşındığını göstermektedir. Çalışma alanında gözlenen kömürlü birimler ise sedimantolojik, petrografik ve palinolojik veriler ışığı altında incelenmiştir. Petrografi çalışmalarına göre kömürlerin hüminitçe zengin kömürler olduğu, bununla beraber az miktarda liptinit ve inertinit içerdiği belirlenmiştir.Batı ve İç Anadolu Neojen havzaları hem sedimantolojik açıdan, hem de içerdikleri ekonomik değerler yönünden bir çok araştırmacının ilgisini çekmiş olup; çok sayıda çalışma yapılmıştır. Afyon-Sinanpaşa havzası Neojen havzalarının bir uzantısı olmasına rağmen bugüne kadar çok az çalışılmış olup, daha çok volkanik birimler üzerinde araştırmalar yürütülmüştür. Havza sedimantolojisi üzerine bugüne kadar kapsamlı bir çalışma yapılmamıştır. Bu çalışma, bölgesel ölçekte olmasa dahi en azından yerel ölçekteki havza sedimantolojisini ele alacak ilk tez olacaktır.

Abstract:
Sincanlı (Sinanpaşa)-Afyon Neogene basin, one of the extensional basin in Western Anatolia, is mainly characterized by clastic, carbonate, coal and volcanic units. By means of the fresh water mollusc in these units, they were dated as Miocene. Moreover the ages of volcanic units are ranged between 14,5-8,5 Ma. In the light of these data, detail facies analysis of basin fill deposits via the stratigraphic section has helped to conceive the Neogene depositional regime and paleogeographic development.The units in the sedimentary sequence have been precipitated from lakeshore to deep lake. Coarse grained volcanics, thick limestone layers and tuffs with various thickness have characterized the lakeshore facies whereas clayey limestones, mudstones and thin tuff layers have deposited in deep lake facies. The sedimentological, paleontological, and geochemical studies, and some parameters like climate, salinitiy, clastic material incoming, reduction features and organic productivity of carbonate units in the Sinanpaşa Neogene sequence have been studied to explain the depositional characteristics of the basin. The examination of the volcanoclastic units indicate the blocks have been moved by high density grain-mass flows and block and ash flows. Beside, the coalified layers in the study area have been investigated in the light of petrographic and palinological studies. According to the petrographic studies, coals are rich with respect to huminite, and have little liptinite and inertinite content.Neogene basins in Western and Central Anatolia have attracted many researchers with regard to sedimentological aspect and economic values they contain, so numerously studies have been carried out. Although Afyon-Sinanpaşa basin, an extension of Neogene basins, has been studied much less so far, many researches were focused on the volcanic units. There is not a comprehensive study about the basin sedimentation. Even if it is not a regional scale, this study will be the first thesis which handle the basin sedimentation locally.