Gebelerde anksiyete, depresyon, yetişkin bağlanma özellikleri, prenatal bağlanma düzeyleri ve fetusun intrauterin iyilik hali ilişkisinin değerlendirilmesi
Association between fetal inutero wellness and anxiety, depression, adulthood attachment features, prenatal attachment during pregnancy
Yazar: CEREN EVCEN JANBAKHISHOV
Danışman: DOÇ. DR. AYLİN ÖZBEK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Doğum ağırlığı = Birth weight ; Fetal gelişim = Fetal development ; Fetüs = Fetus ; Prenatal teşhis = Prenatal diagnosis

Özet:
Amaç: Anne ile bebek arasındaki ilk bağlanma ilişkisinin doğum öncesinde kurulduğu ileri sürülmektedir. Maternal-fetal bağlanma, anne ve doğmamış bebeği arasında gelişen yegane ilişkiyi tanımlayan bir fenomendir. Bu özel ilişkiyi etkileyen etmenler ve bunların fetusun iyilik halini nasıl değiştirdikleri çalışılmamış bir alandır. Tek merkezli, multidisipliner, prospektif, gözlemsel bir araştırma desenine sahip bu çalışmanın amacı gebelerin bebeklerine prenatal maternal bağlanmaları, gebelerde bağlanma özelliklerinin, anksiyete ve depresyonun, prenatal maternal bağlanma üzerine etkisi, gebelerdeki yetişkin bağlanma özelliklerinin, anksiyete ve depresyonun fetüsün intrauterin iyilik haline etkisi ve prenatal maternal bağlanmanın fetüsün umbilikal kord kan akımına, doğum kilosuna ve bebeğin memeye adapte olduğu süreye etkisinin değerlendirilmesidir.
Yöntem: Çalışmaya Haziran 2012 ile Ekim 2012 tarihleri arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Obstetri Polikliniğine başvuran, 28-40 haftalık rutin obstetrik değerlendirilmesi yapılan gönüllü 145 gebe ve bebekleri dahil edilmiştir. 
Bulgular: Gebeliğinde ek hastalığı olan ve planlı gebeliği olan annelerin prenatal bağlanma puanları daha yüksek bulunmuştur. Eş ilişkisi `çok iyi? olan grubun prenatal bağlanma skorlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Erişkin bağlanma özelliği açısından kaygı puanları yüksek olan gebelerin prenatal bağlanma puanlarının daha düşük olduğu bulunmuştur. Depresyon puanları yüksek olan gebelerin prenatal bağlanma puanlarının daha düşük olduğu bulunmuştur. Bağlanma özelliği açısından kaçınma puanları yüksek olan gebelerin bebeklerinin doğum kiloları daha düşük saptanmıştır. Beck Depresyon Ölçeğinden 11 puan ve üzerinde puan alan annelerin bebeklerinin intrauterin umblikal arter SD oranı persantili değeri daha düşük bulunmuştur. Birinci haftadan önce memeye adapte olan bebeklerin annelerinin prenatal bağlanma puanları, birinci haftadan sonra memeye adapte olan annelerin prenatal bağlanma puanlarından daha yüksek olarak bulunmuştur.  
Sonuç: Gebelik sürecinde annedeki bağlanma özelliklerinin bebeğe bağlanmasına, bebeğin intrauterin iyilik haline, umblikal kord kan akımına, doğum kilosuna, doğum şekline, doğum sonrası bebeğin memeye adaptasyonuna kadar geçen süreye etkisi üzerine çalışmalar literaturde kısıtlıdır. Bu çalışma sonucu ortaya çıkan bilgiler, annelerin gebelikte prenatal bağlanma düzeyini tespit ederek zayıf bağlanma riski taşıyan kadınların psikososyal açıdan desteklenmesi ile bebeklerine bağlanmalarının güçlendirilmesi ve doğum sonrasında bebekleri ile etkileşimlerinin kalitesinin arttırılması, bebeklerin annelerine güvenli bağlanma geliştirmesini sağlayarak koruyucu ruh sağlığı ve toplumun ruh sağlığını geliştirmek açısından önemlidir. Anne bebek etkileşiminde çok önemli bir yere sahip olan emzirmenin; anne ile bebek arasında bir bağ oluşturarak güvenli bağlanmanın gelişmesinde önemli bir işlev gördüğü bilinmekte ancak anne ve bebek arasındaki bağlanmanın prenatal dönemde başladığı düşünüldüğünde, prenatal bağlanmanın emzirmeyi tercih etme ve bebeğin memeye adapte olduğu süreyi etkilediği göz önünde bulundurulmalıdır.

Abstract:
Aim of study (Objective) : It is proposed that first attachment relationship between mother and her baby was built before delivery. Maternal-fetal attachment is the only phenomenon that describes relationship between mother and her unborn baby.  Contrubuting factors of this very special relationship and their effects on fetal wellness are remained unknown. The aim of unicentral multidiciplinary prospective naturalistic designed study is to  evaluate prenatal maternal attachment, attachment features during pregnancy,  effects of anxiety and depression on prenatal maternal attachment, effects of adulthood attachment features, anxiety and depression  in pregnant women on fetal inutero wellness and effects of prenatal maternal attachment on fetal umblical cord blood flow, birth weight and baby?s breastfeeding adaptation duration.
Method:  145 volunteered pregnant women between their 28th and 40th gestational weeks and their babies who were evaluated  during routine obstetrical examination between June 2012 and October 2012 in Dokuz Eylul University Obstetric and Gynecology Department were recruited in this study.  
Findings: It has been found that  mothers who had  additional health problems and planned their conceptions, had  higher prenatal attachment scores. 
The group of mothers who had  had ?very good? partnership, also had  higher prenatal attachment scores. 
According to adulthood attachment features, the ones who had higher anxiety scores also had lower prenatal attachment scores during their pregnancy. Pregnant women with higher depressive scores had lower prenatal attachment scores respectively. 
According to attachment features of pregnant women with higher avoidance scores, thier babies? birth weigth were found lower.  The mothers with 11 point or higher score on Beck depression scale; their babies inutero umblical arterial SD ratio percentile values are found to be lower.  Prenatal attachment scores were higher among the mothers of the babies that were easily adapted to breastfeeding before their first week of age when they were compered with mother of the babies that were adapted breastfeeding after their first week of age.  
Discussion: There are limited information in literature, about mothers attachment features effects on mother-baby attachment, inutero fetal wellness, umblical cord blood flow, birth weight, type of birth, duration between delivery and adaption of breastfeeding.  The findings of this study suggests that its important to evaluate mothers? prenatal attachment features during thier pregnancy so that it?s possible to determine the women in risk of  possible poor attachment  features and support them psychosocially to develop healthy attachment realtionships and provide higher quality of interaction after birth and  also provide secure attachment  between mothers and thier babies as  preventive medicine and mental health promotion. It?s well known that breastfeeding is very important on interaction between mother and baby and helps to create bounds between mother and her baby and develop secure attachment but considering that mother-baby attachment begins during prenatal period; it?s also posibble to suggest that prefering breastfeeding and babies adaption duration  of breastfeeding may be effected by prenatal attachment .