Erken evre meme kanseri nedeniyle tedavi almış hastalarda görülen komplikasyonlar ve komorbid durumlar
The complications and comorbidities developed in patients treated for early stage breast cancer
Yazar: BANU ERKALMA ŞENATEŞ
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP HANDE TURNA
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Komorbidite = Comorbidity ; Komplikasyonlar = Complications ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Erken evre meme kanserinde primer cerrahi tedavi sonrası, lokal kontrolü sağlamak için adjuvan radyoterapi, sistemik kontrolü sağlamak için adjuvan kemoterapi ve hormonal tedaviler kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı 2000-2005 yılları arasında adjuvan tedavi uygulanmış hastalarda, tedavi sonrasında gelişebilen komplikasyonları ve komorbid hastalıkları belirlemektir.Toplam 573 hastanın (569 kadın, 4 erkek) dosyası retrospektif olarak incelendi. Hastaların ortalama yaşı 51( 21-86±12yıl), takip süresi 68 ay(1-138±34ay) idi. Kadınların 256'sı (%52.4) premenopozal, 18'i(%3.8) perimenopozal, 214'ü(%43.8) ise postmenopozal dönemdeydi. Tanı anında hastaların % 23.7'si evre I, % 59.2'si II, %17.1'si IIIA aşamasındaydı. Hastaların %72.8'i(n=415 ) adjuvan kemoterapi almış, %19.2'si(n=110) adjuvan kemoterapi almamış, % 8'nin(n=46) bilgilerine ulaşılamamıştır. Hastaların %61.6'sına (n=353 ) adjuvan RT uygulanmış; %24.8'üne (n=142) uygulanmamış, %13.6'nın (n=78) bilgisine ulaşılamamıştır. Ortalama sağkalım 129.3 ay±1.6 (GA 126.3-132.5 ay ), 5 yıllık sağkalım oranı % 96.2 olarak saptanmıştır.Antrasiklin içeren kemoterapi alanlarda anemi (p<0.001) ve hepatosteatoz (p=0.007); alkilleyici içeren kemoterapi alanlarda hepatosteatoz (p=0.018) ve karaciğer enzim yüksekliği (p=0.025), taksan içeren kemoterapi alanlarda karaciğer enzim yüksekliği (p=0.024) ve tiroid fonksiyon bozuklukları (p=0.047) anlamlı olarak artmış bulunmuştur.Hormonal tedavi almış hastalarda hepatosteatoz ( p=0.002), osteopeni/osteoporoz (p=0.006), anemi (p<0.001) istatistisel olarak anlamlı ölçüde artmış bulunurken, tamoksifen verilen grupta hepatosteatoz (p=0.001), diyabet (p=0.021),anemi (p=0.04), aromataz inhibitörü verilen grupta hepatosteatoz (p=0.008), diyabet (p=0.017), dislipidemi (p<0.001) ve osteopeni/osteoporoz (p<0.001) gelişimi daha fazlaydı.Radyoterapi ile tiroid fonksiyon bozukluğu(p=0.013), dislipidemi(p=0.042), osteopeni/osteoporoz (p=0.049 ), akciğer fibrozu (p=0.009) ve anemi (p<0.001) arasındaki ilişki anlamlı bulunmuştur. Radyoterapiye bağlı akciğer fibrozu radyoterapi alan 353 olgunun 18'inde ( %5.1) gelişmiştir. 16 olguda (%2.8) ikinci primer malignite saptanmıştır.

Abstract:
Patients with early stage breast cancer(EBC) receive adjuvan radiotherapy for local control and chemotherapy and hormonal therapy for systemic control of their disease. Our aim was to determine the complications and comorbidities developed in patients diagnosed with EBC and treated with adjuvant therapy after primary surgical treatment between 2000 and 2005.Files of 573 patients(569 women,4 men) were retrospectively analyzed. Mean age and follow-up time were 51years(21-86±12) and 68 months(1-138±34), respectively. The 256(52.4%), 18(3.8%) and 214(43.8%) women were in premenopause, perimenopause and postmenopause period, respectively. EBC stage was I in 23.7%, II in 59.2% and IIIA in 17.1% of patients. RT was performed in 61.6%(n=353) and not performed in 24.8%(n=142) of patients. The remaining 3.6%(n=78) of patients' data were missing. 72.8%(n=415) of patients received and 19.2%(n=110) of patients did not receive adjuvant chemotherapy, whereas 8%(n=46) of patients? data were missing. The mean suvival was 129.3 months±1.6 ( CI 126.3-132.5). The five-year survival rate was 96.2%.Anemia(p<0.001) and hepatosteatosis(p=0.007) in patients receiving anthracyclins, hepatosteatosis(p=0.018) and transaminases elevation(p=0.025) in patients receiving alkylating agents and thyroid dysfunction(p=0.047) and transaminases elevation(p=0.024) in patients receiving taxane were significantly more. Hepatosteatosis(p=0.002), osteopenia/osteoporosis(p=0.006) and anemia(p<0.001) were associated with hormonal therapy. Hepatosteatosis(p=0.001), diabetes(p=0.021) and anemia(p=0.04) were associated with tamoxifen and hepatosteatosis(p=0.008), diabetes(p=0.017), dyslipidemia(p<0.001) and osteopenia/osteoporosis(p<0.001) were associated with aromatase inhibitors.Dyslipidemia(p=0.042), thyroid dysfunction(p=0.013), osteopenia/osteoporosis(p=0.049), pulmonary fibrosis(p=0.009) and anemia(p<0.001) were significantly increased in patients receiving radiotherapy. Pulmonary fibrosis associated with RT was observed in 18(5.1%) of 353 patients. The second primary malignancies were found in 16(2.8%) patients.