Edirneli Nazmî Dîvânı (transkripsiyonlu metin-inceleme)
Divan of Nazmi from Edirne
Yazar: GÜLER DOĞAN
Danışman: PROF. DR. ORHAN BİLGİN
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 16. yüzyıl = 16. century ; Divan edebiyatı = Divan literature ; Edirneli Nazmi = Edirneli Nazmi ; Eski Türk edebiyatı = Old Turkish literature ; Metin = Text ; Çeviriyazı = Transcription ; İnceleme = Study

Özet:
Bu çalışma, XVI. asırda yaşamış ve Türkî-i Basît üslûbu ile şiirler yazmış olan Edirneli Nazmî'nin hayatı ve edebî şahsiyetine dair malûmatla birlikte kendi elyazısıyla vücuda getirdiği dîvânının metnini tesbit ederek şekle, muhtevaya ve üslûba dair bir takım bilgiler sunmayı amaçlamaktadır.Nazmî, Edirneli'dir ve uzun yıllar sipahi olarak görev yapmıştır. Türkî-i Basît tarzı ile ünlenmesine rağmen klâsik tarzda yazdığı şiirlerin adedi oldukça fazladır. Bilindiği kadarıyla Klâsik Edebiyatın en hacimli dîvânını tertip etmiştir. Bu çalışmanın kaynağı olan dîvânda tamamı 8405 şiir olmak üzere, 6965 gazel, 16 kaside, 7 terkîb-bend, 7 tercî-bend, 523 murabba', 62 muhammes, 12 müseddes, 5 müsebba, 5 müsemmen, 5 mütessa', 7 muaşşer, 23 müstezad, 2 tahmis, 422 müfred, 51 kıta, 13 mesnevi, 280 tarih kıtası yer almaktadır.Elimizde Edirneli Nazmî Dîvânı'nın mükemmel bir nüshası bulunmakla birlikte muhtelif kütüphanelerde dîvânın natamam nüshaları da mevcuttur.Bu çalışmada, Edirneli Nazmî Dîvânı, şekil, muhteva ve üslûp hususiyetleri bakımından incelemeye tâbi tutulmuştur. Şekil hususiyetleri bahsinde, nazım şekilleri ve vezne dair dîvânın istatistikî bilgileri sunulmuş ve değerlendirme yapılmıştır.Sonuç kısmında şairin hayatı ve dîvânın incelemesi neticesi varılan yargılar aktarılmış; sonraki çalışmalara yönelik öneriler arz edilmiştir.

Abstract:
This thesis aims at presenting the Turkish Dîvân by Nazmî of Edirne who lived in the 16th century and wrote poetry in the Simple Turkish (Türkî-i Basît). Our study will establish the text of Dîvân, from the own handwriting of the poet himself, dwell on its form, content and style, and also provide information on his life and literary personality as well as the information about Türkî-i Basît.Nazmî was from Edirne and worked as a soldier for many years. He wrote in Turkî-i Basît style as well as in classical style. He has also the biggest dîvân of Ottoman Literature. This dîvân consists of 8405 poems, namely 6965 ghazal, 16 qasîda, 7 tarkîb-band, 7 tarcî?-band, 523 murabba, 62 mukhammas, 12 musaddas, 5 musabba, 5 muthamman, 5 mutassa, 7 mu?ashshar, 23 mustazad, 2 takhmis, 422 mufrad, 51 qit?a, 13 mathnawi and 280 tarikh.In fact we have one complete text of Dîvân in relation to Nazmî of Edirne. This copy is the source of our study. We have also other incomplete copies of this dîvân in different libraries.In the present work, Dîvân is examined in terms of form, content and style. In terms of form, statistical information is provided about the poetry forms and meter.In the conclusive part are our conclusions reached through a study of the poet?s life and his Dîvân.