Besin alerjisinin çocuğun doğum şekliyle ilintisi ve annelerin anksiyete ile yaşam kalitesine etkisi
The relationship of food allergy with the type of birthof the child and its effect on mothers' anxiety andquality of life
Yazar: BETÜL KOÇ
Danışman: PROF. DR. NEVİN ŞANLIER
Ankara Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışma besin alerjisinin çocuğun doğum şekliyle ilintisi ve annelerin anksiyete ve yaşam kalitesine etkisini irdelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya 0-12 yaş aralığında besin alerjili çocuğu olan 140 gönüllü anne katılmıştır. Araştırma verileri araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu ile yüze yüze görüşme tekniği kullanılarak toplanmıştır. Bireylerin genel bilgileri, demografik özellikleri, hastalık ve alerjiye yönelik bilgileri, yaşam kaliteleri ve anksiyete durumları (Besin Alerjisi Yaşam Kalitesi Anketi-Ebeveyn Formu (FAQLQ-PF) ve Besin Alerjisi Yaşam Kalitesi-Ebeveyn Yükü (FAQL-PB)) değerlendirilmiştir. Vajinal doğanlarda anne sütü alma süresi (16,48±6,95 ay), sezaryen doğanlardan (12,52±7,92 ay) daha fazla bulunmuştur (p=0,002). Vajinal doğanların %84,5'inde yenidoğan yoğun bakım yatışı olmadığı, sezaryen doğanların %55'inde yenidoğan yoğun bakım yatışı olmadığı belirlenmiştir. (p=0,020). Sezaryenle doğan çocukların ilk altı ayında antibiyotik kullanımı (%41,5) vajinal doğanlardan (%22,4) daha fazladır (p=0,019). Vajinal doğanlarda yeme anksiyetesi puanları FAQLQ-PF, sezaryenle doğanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0,048). Vajinal doğanlarda ebeveyn yükü FAQL-PB puanları, sezaryenle doğanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0,040). Vajinal ve sezaryen doğumda da alerjiye uygun diyet yapmak annelerin anksiyetesini arttırmıştır (p=0,021;p<0,001). Sezaryen doğum yapanlarda çocuk yaşı arttıkça, duygusal etki, yeme anksiyetesi, sosyal ve beslenme sınırlamaları ve FAQLQ – PF toplam değerleri artmıştır (p<0,05). Yapılan lojistik regresyon analizi sonucunda yeme anksiyetesi 1 birim arttığında, vajinal doğum tercihinin %23,0 arttığı bulunmuştur (OR=1,230 , p<0,05). Yeme anksiyetesi 1 birim arttığında ise sezaryen tercihi %18,7 azalmıştır (OR=0,813 , p<0,05). Sezaryen doğum mikrobiyatanın disbiyozunu indükleyebilecek antibiyotik kullanımı, yenidoğan yoğun bakım yatışı, anne sütü alma süresi gibi çeşitli faktörlerin sebebidir. Bu sebeple tıbbi endikasyon yoksa vajinal doğum tercih edilmelidir.

Abstract:
This study was conducted to examine the relationship of food allergy with the child's birth type and its effect on mothers' anxiety and quality of life. Volunteer mothers with children with food allergies between the ages of 0-12 participated in the study. Research data were collected using the face-to-face interview technique with a survey form prepared by the researcher. Individuals' general information, demographic characteristics, knowledge about diseases and allergies, quality of life and anxiety (Food Allergy Quality of Life Questionnaire-Parent Form (FAQLQ-PF) and Food Allergy Quality of Life-Parental Burden (FAQL-PB)) were evaluated. The duration of breastfeeding in those born vaginally (16.48±6.95 months) was found to be longer than in those born by cesarean section (12.52±7.92 months) (p=0.002). It was determined that 84.5% of those born vaginally had no neonatal intensive care admission, while 32.9% of those born by cesarean section had neonatal intensive care admission. (p=0.020). Antibiotic use in the first six months of children born by cesarean section (41.5%) is higher than those born vaginally (22.4%) (p=0.019). FAQLQ-PF eating anxiety scores were found to be significantly higher in those born vaginally than in those born by cesarean section (p=0.048). Parental burden FAQL-PB scores were found to be significantly higher in those born vaginally than in those born by cesarean section (p=0.040). Following an allergy-friendly diet during vaginal and cesarean sections also increased mothers' anxiety (p=0.021; p<0.001). In those who had a cesarean section, as the child's age increased, emotional impact, eating anxiety, social and nutritional limitations, and FAQLQ – PF total values increased (p<0.05). As a result of the logistic regression analysis, it was found that when eating anxiety increased by 1 unit, the preference for vaginal birth increased by 23.0% (OR=1.230, p<0.05). When eating anxiety increased by 1 unit, the preference for cesarean section decreased by 18.7% (OR=0.813, p<0.05). Caesarean section is the source of various factors that may induce dysbiosis of the microbiota, such as antibiotic use, neonatal intensive care unit admission, and duration of breastfeeding. For this reason, if there is no medical indication, vaginal birth should be preferred.