ll. Abdülhamid Dönemi imar faaliyetleri (Türkiye örnekleri)
Construction activities of Abdulhamid ll Time (Turkey case)
Yazar: ABDULLAH ŞEVKİ DUYMAZ
Danışman: DOÇ. DR. AHMET HALAÇOĞLU
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Tarih = History
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Mimari yapı = Architectural structure ; Mimarlık tarihi = Architectural history ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı mimarisi = Ottoman architecture ; İmar = Reconstruction

Özet:
vm ÖZET XVII. yü2yılla birlikte Osmanlı Devletinde başlayan yenileşme-batılılaşma hareketleri, II. Abdülhamid döneminde de devam etmiştir. Toplumsal hayatin her alanında kendini hissettiren batılılaşma hareketi bu dönemde de, gerek devlet politikası gerekse batının etkisiyle kültür ve sanat alanında da etkin bir biçimde kendisini göstermiştir. Bu etkide, İstanbul'da yaşayan farklı kültürlere ait toplulukların, bati ile olan siyasî ve ekonomik işbirliğinin payı büyüktür. Bati etkisinin sanat ve mimari alanda gelişimi ise, bati kökenli askeri uzmanlar, mimarlar, sanatçılar ve gayrimüslim halk tarafından sağlanmıştır. Mimaride bati kaynaklı etkiler, Neo-Klasik, Neo-Gotik, Art Nouvea üsluplarıdır. II. Abdülhamid dönemi İstanbul'da inşa edilen yapıların çoğunluğunda bu üsluplar göze çarpar. Bu da dönemin mimari anlayışını ortaya koymuştur. Batılı tarzlarının dışında, Panislamist politikanın da etkisiyle oluşan İslam Eklektizmi de yaygın bir şekilde mimaride kullanım alam bulmuştur. II. Abdülhamid dönemi imar ve inşa faaliyetleri, devletin içerisinde bulunduğu ekonomik sıkıntıya rağmen yoğun bir uygulama alam bulur. Bu dönem imar ve inşa faaliyetlerinin sayısal değerini vermek oldukça zordur. İmar faaliyetleri, sultan, yönetici sınıf, halk ve bu üçünün ortak girişimleriyle oluşturulmuştur. Bu dönemde imar faaliyetleri, devlet sınırları içerisinde yer alan tüm yerleşim birimlerinde gerçekleştirilmeye çahşılmıştir. Bu faaliyetler öncelikli olarak devletin kalkınması ve halkın ihtiyaçları ön planda tutularak yapılmıştır. Hicaz Demiryolu inşası bunun en iyi göstergesidir. II. Abdülhamid dönemi inşa edilen ve dönemin önemli mimarî yapılan olarak günümüze kadar gelen, Yıldız Sarayı, Yıldız Camii, Sirkeci ve Haydarpaşa Gar Binası, Darülaceze, Mekteb-i Tıbbiye-î Şahane yapılan yalnızca İstanbul'daki birkaç örnektir. Başkent dışında Anadolu'da da, okul, hastane, adliye binası, hükümet konağı, saat kuleleri, çeşmeler, köprü, yol, cadde ve demiryolu yapısı inşa ve imar faaliyetleri örnekleri yer almaktadır. Bu dönemde inşa ve iman yapılan, günümüzde de mevcut olan eserlerin birçoğu aslına uygun olarak işlevini sürdürmektedir. Bunun en iyi örnekleri, eğitim yapılan ve saat kuleleridir. Günümüze kadar ulaşamayan örnekler ise plansız ve çarpık kentleşme ile tarih bilincinden yoksun toplumsal anlayış sonucu yok olmuştur.

Abstract:
DC ABSTRACT The westernization movements commenced in XVII century also continued during the Abdulhamid's time. The westernization movements that felt in the every field of the social life were also seen effectively in the field culture and arts as the result of both national policy and western influence. The political and economic relations of the multi-ethnic societies in Istanbul with the West played a major role in this process. The military experts who were western origin, architectures, artists and non-Muslims developed the increasing western influence in the field of arts and architect. Western origins effects in the architect are the style of Neo-Classic, Neo-Gothic and Art Nouvea. These styles are dominated mostly in the buildings in Istanbul which were constructed during the Abdulhamid's time. These constitute the architectural comprehension of this period. Apart from these styles, Islamic eclecticism as the result of pan-Islamism policy were widely used in the architect. Despite the increasing financial problems, the activities of reconstruction and building of the Abdulhamid period were carried out. It is quite difficult to reveal the number of the activities of reconstruction and building of this period. Reconstruction activities were carried out by the initiative of sultan, administrative class and people. These activities were tried to materialized in the whole residential area within the boundaries of the state. These activities were carried out to develop the state and to meet the people's needs: The construction of the Hidjaz Railway was the best example of it. Yıldız Palace, Yıldız Mosque, the building of Sirkeci and Haydarpaşa Railway Station, Royal Faculty of Medicine (Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane), Alms-house (Darülaceze) are a few example that reached today from Abdulhamid's time. Apart from these, many more reconstructions and buildings activities at everywhere in Anatolia had done such as schools, hospitals, watch towers, bridges, roads, fountain, streets and railways. Many of these buildings which were built and reconstructed during this period that are still in used today maintain its function. Education buildings and watch towers are the best examples. The buildings which could not reach today were destroyed as the result of distorted urbanization and lack of historical conscious.