Triturus vittatus (şeritli semender)'un Türkiye'deki taksonomik durumunun morfometrik, iskelet kası proteinleri ve mitokondriyal 16SrRNA ve CYTB genleri ile incelenmesi
Study of taxonomical status of the banded newt (Triturus vittatus) by morphology, skeletal muscle proteins and 16SrRNA and CYTB data
Yazar: UFUK BÜLBÜL
Danışman: DOÇ. DR. BİLAL KUTRUP
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology

Özet:
Bu çalısmada, Seritli Semender (Triturus vittatus)'in Türkiye'deki taksonomikdurumu morfometrik, 16S rRNA ve cytB genleri ile iskelet kası proteinleri arasındakifarklılıklara göre incelenmistir. Morfometrik incelemelerde 9 ilden 18 ayrı populasyondantoplam 179 birey (86 ve 93 ) erkekler için 8, disiler içinse 7 ayrı karakter bakımındankarsılastırılmıstır. T. vittatus'un bireylerinin 4 ana gruba (Hatay, Mersin ve Adana, BatıKaradeniz ve Dogu Karadeniz) ayrılarak yapılan One-Way ANOVA Tukey testine göre bu 4grubun ölçülen tüm degerlere göre birbirinden önemli derecede (p< 0,05) farklı oldugugörülmüstür. Bu 4 grubu birbirleri arasında ikili olarak karsılastırmak amacıylagerçeklestirilen Mann-Whitney U testi sonucunda da hem disiler hem de erkekler için önemliderecede (p< 0,05) farklılıklar bulunmustur.T. vittatus bireyleri moleküler bakımdan da 11 ilden 20 ayrı populasyonda 16S rRNAve cytB genleri incelenerek karsılastırılmıstır. TCS analizine göre 16S rRNA geninin 541bazlık kısmı için baz dizilisi elde edilen 118 bireyde 15 haplotip ve cytB geninin 397 bazlıkkısmı için baz dizilisi elde edilen 112 bireyde 25 haplotip bulunmustur. TCS analizinde hem16S rRNA hem de cytB geni için bulunan haplotiplerin morfolojik incelemelerde de ortayaçıkan 4 ana grupta toplandıkları görülmüstür. PAUP programı kullanılarak yapılan analizlerisonucunda ortaya çıkan filogramlarda da T. vittatus'un 4 ana kola ayrıldıgı görülmüstür.Semenderler için Türkiye'de ilk kez iskelet kası proteinleri kullanılarakgerçeklestirilen SDS-PAGE sonucunda ise Batı ve Dogu Karadeniz Bölgeleri'ndeki bireylerarasında farklılık bulunmustur. Batı Karadeniz Bölgesi'ne ait bireylerde toplam 25 adetprotein bantı bulunurken Dogu Karadeniz Bölgesi'ne ait bireylerde ise toplam 26 adet proteinbantı bulunmustur.Bu çalısma sonucunda, Türkiye'deki Seritli Semender (T. vittatus)'in, T. v. vittatus(Hatay), T. v. cilicensis (Adana ve Mersin), T. v. nestrovi (Batı Karadeniz) ve T. v. ophryticus(Batı Karadeniz) adlı 4 alttüre ayrılabilecegi önerilmistir.Anahtar Kelimeler: T. vittatus, Morfometrik, 16S rRNA, CytB, skelet kası, Türkiye

Abstract:
In this study, taxonomical status of the banded newt (Triturus vittatus) wasinvestigated through morphometrical features, 16S rRNA and cytB genes, and skeletal muscledifferences. In the morphometrical investigations, 179 specimens (86 ve 93 ) from 18different populations in 9 provinces were compared by 7 characters for females and 8characters for males. According to One-Way ANOVA Tukey test performed by putting the T.vittatus specimens into 4 basic groups (Hatay, Mersin and Adana, Bati Karadeniz and DoguKaradeniz) it was found that those 4 groups were different significantly (p< 0,05). Also it wasshown from the results of the Mann Whitney U test conducted to compare these groups eachother, that these 4 groups are significantly different (p< 0,05) for both sexes.T. vittatus specimens were also compared in 20 different populations from 11provinces by 16S rRNA and cytB genes. According to TCS analysis for the 541 bp part of the16S rRNA gene 15 haplotpypes were found in 118 specimens while for the 397 bp part of thecytBgene 25 haplotypes were found in 112 specimens. It was shown in TCS analysis that,neither for 16S rRNA nor for cytB genes haplotypes were joined into the 4 basic groups. Itwas found also in the phylograms obtained from the PAUP program analyses that T. vittatusspecimens were joined into 4 basic branches.Some differences were found between Western and Eastern Black Sea specimens withthe result of the SDS-PAGE performed using the skeletal muscle proteins of the newts for thefirst time. Overall 25 protein bands were found in Western Black Sea specimens while therewere 26 protein bands in Eastern Black Sea specimens.In conclusion, we suggest that the banded newt (T. vittatus) in Turkey could beclassified in 4 subspecies, namely T. v. vittatus in Hatay, T. v. cilicensis in Adana and Mersin,T. v. nestrovi in Western Black Sea and T. v. ophryticus in Eastern Black Sea.Key Words: T. vittatus, Morphometric,16S rRNA, CytB, Skeletal Muscle, Turkey