Tip 2 diyabet hastalarında tedaviye uyumun, sağlık okuryazarlığı ve aile desteği ile ilişkisi
The relationship between treatment adherence, health literacy, and family support in type 2 diabetes patients
Yazar: DİLARA KORKMAZ AKSOY
Danışman: DOÇ. DR. MÜNİRE TEMEL
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma, tip 2 diyabet hastalarında tedaviye uyumun sağlık okuryazarlığı ve aile desteği ile ilişkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yapılmıştır. Araştırma İstanbul'da bir devlet hastanesinde Aralık 2022-Temmuz 2023 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırma evrenini, kriterlere uyan ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 205 hasta oluşturmuştur. Araştırmada veri toplamak amacıyla "Hasta Tanılama Formu", "Tip 2 Diabetes Mellitus Tedavisine Hasta Uyum Ölçeği", Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği ve Hensarling Diyabet Aile Destek Ölçeği kullanılmıştır. Hastaların Tip 2 Diabetes Mellitus Tedavisine Hasta Uyum Ölçeği puan ortalaması 91,36±7,14, Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği puan ortalaması 78,76±9,11 ve Hensarling Diyabet Aile Destek Ölçeği puan ortalaması 69,97±8,02'dır.  Bu değerlere göre hastaların tedaviye uyum ve sağlık okuryazarlıkları orta düzeyde, aile desteği ise orta düzeyin üstündedir. Tedaviye uyumları düşük olan hastaların son bir yılda hastaneye yatma oranı daha yüksektir. Sağlık okuryazarlığı ve aile desteği düşük olan hastaların HbA1c ve açlık kan glikozu değerleri daha yüksektir. Hastaların sağlık bilgine erişimi ve empatik aile desteği arttıkça tedavi uyumları da artmaktadır.  Hastaların sağlık okuryazarlığının ve tedaviye uyumlarının geliştirilmesine ve hasta yakınlarının hastaya daha fazla destek olmaları için teşvik edilmeye ihtiyaçları bulunmaktadır.

Abstract:
The research was conducted in descriptive and correlational design to determine the relationship between treatment adherence, health literacy, and family support in patients with type 2 diabetes. The study was carried out at a state hospital in Istanbul between December 2022 and July 2023. The study population consisted of 205 patients who met the criteria and volunteered to participate in the research. "Patient Identification Form," "Type 2 Diabetes Mellitus Treatment Adherence Scale," Health Literacy Scale, and Hensarling Diabetes Family Support Scale were used to collect data in the study. The mean score on the Type 2 Diabetes Mellitus Treatment Adherence Scale was 91.36±7.14, the mean score on the Health Literacy Scale was 78.76±9.11, and the mean score on the Hensarling Diabetes Family Support Scale was 69.97±8.02. According to these values, patients' compliance with treatment and health literacy are at medium level and family support is above medium level. Patients with low compliance with treatment have a higher rate of hospitalization in the last year. Patients with low health literacy and family support have higher HbA1c and fasting blood glucose values. As patient access to health information and empathic family support increase, so does treatment compliance.  Patients need to improve their health literacy and compliance with treatment, and encourage their relatives to support the patient more.