Glokomlu hastalarda ve normal popülasyonda demir eksikliği anemisi 
sıklığının karşılaştırılması
Comparison of prevalance of iron deficiency anemia between the normal population and glaucoma patients
Yazar: ERSAN ERSİN DEMİREL
Danışman: DOÇ. DR. PENPE GÜL FIRAT
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Glokom = Glaucoma ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Kan trombositleri = Blood platelets

Özet:
AMAÇ: Sistemik hastalığı olmayan glokom olguları ile sistemik problemi
olmayan olgular arasında demir eksikliği anemisi sıklığını karşılaştırmayı, glokom
hastalarında aneminin kullanılan glokom ilacı sayısına, görme alanı üzerine etkisini
değerlendirmeyi ayrıca nörodejenerasyon hastalıkların oluşumunda rol aldığı düşünülen
demir ve ferritinin glokom hastalarındaki düzeyini sağlıklı bireylere göre karşılaştırmayı
hedefledik.
MATERYAL-METOD: Glokom biriminde takip edilen, çalışmaya dahil
edilme kriterlerine uyan 131 glokom hastası ve rutin göz muayeneleri normal olan 130
sağlıklı birey dahil edildi. Grup 1 ve Grup 2'deki olguların anemisi olan hasta sayıları,
hemogram değerleri (Hb, Rbc, Htc, MCV, MCHC, MCH, RDW, Plt), Fe (demir),
TDBK ve ferritin değerlerinin karşılaştırması yapıldı. Bunun yanında grup 2'deki
olguların kullandığı antiglokomatöz sayısının ve görme alanı değişikliklerinin anemi
varlığına göre karşılaştırılması, glokom olgularının kullandığı antiglokomatözlerin
sayısına göre hemogram, Fe, TDBK ve ferritin tetkiklerinin karşılaştırması, glokom
olgularının glokom süresine göre hemogram, Fe, TDBK ve ferritin tetkiklerinin
karşılaştırması yapıldı.
BULGULAR: Ortalama yaş Grup 1'de 50,01±13,6, Grup 2'de 49,01±10,7
olarak tespit edildi. Grup 1'i 63 kadın (%48,5), 67 erkek (%51,5), Grup 2'yi 74 (%56,5)
kadın, 57 erkek (%43,5) oluşturmaktadır. Hb (g/dl) Grup 1'de 13.73±1.81, Grup 2'de
13.48±1.72 (p=0.21), Rbc (106/ml) Grup 1'de 4,75±0,80, Grup 2'de 4,68±0,79
52
(p=0,51), Htc (%) Grup 1'de 40,94±5,29, Grup 2'de 40,41±4,93, RDW (%) Grup 1'de
14,29±1,81, Grup 2'de 13,81±2,28 ,Fe (μg/dl) Grup 1'de 74,38±36,23, Grup 2'de
71,82±33,89, TDBK (μg/dl ),Grup 1'de 269,67±73,64, Grup 2'de 273,12±66,26,
ferritin (n/dl) Grup 1'de 70,60 (1-240), Grup 2'de 70,07 (2-294), Plt (103/ml) Grup
1'de 241,22±80,82, Grup 2'de 268,39±72,00 bulunmuştur. Yapılan karşılaştırmada
Plt'de gruplar arasında farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğunu tespit ettik (p=0,04,
p<0,05). Grup 2'deki olguların kullandığı antiglokomatöz sayısı ve görme alanı
değişikliklerinin anemi varlığına göre karşılaştırmasında, olguların kullandığı
antiglokomatözlerin sayısına göre hemogram, Fe, TDBK ve ferritin tetkiklerinin
karşılaştırmasında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit etmedik. Grup 2'deki olguların
glokom süresine göre hemogram, Fe, TDBK, ve ferritin değerlerinin karşılaştırmasında
yanlızca MCH'de istatistiksel olarak fark tespit ettik (p=0,03, p<0,05).
SONUÇ: Bu bulgular bize glokomun etiyopatogenezindeki iskemik teorinin
trombosit sayısı ve trombosit agregasyonu ile ilişkili olabileceğini göstermektedir.
Glokom kronik bir hastalık olsada demir eksikliği anemisi sıklığı normal popülasyona
göre değişmemektedir. Anemisi olan glokom hastalarında antiglokomatöz ihtiyacının
artırmadığını, aneminin görme alanınını etkilemediğini bu nedenle daha sık takip
gerektirmediğini düşünmekteyiz. İstatistiksel olarak anlamlı fark izlemememize karşın
glokom hastalarında demirin ve ferritinin nöronal affinitesinin artmış olabileceğini
düşünmekteyiz. Serum demir ve ferritin seviyesinin, beyin demir ve ferritin seviyesi ile
korele olmayabileceği dikkate alındığında; glokom hastalarında beyin demir ve feritinin
düzeyini araştıran detaylı nöropatolojik çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünmekteyiz.
Anahtar kelimeler: Glokom, Anemi, Demir eksikliği, Platelet

Abstract:
AIM: In this study we aimed to compare the prevalence of iron deficiency
anemia between glaucoma cases without any systemic disease and cases without any
systemic disease; to evaluate if anemia affects number of glaucoma drugs and visual
fields of glaucoma patients or not; and also to compare iron and ferritin, which are
thought that they play role in neurodegenerative diseases, levels of glaucoma patients
with healthy volunteers.
MATERIAL AND METHODS: 131 glaucoma patients who were followed in
the glaucoma unit and fulfilled the inclusion criteria and 130 healthy individuals with
normal routine eye examination were included. Number of patient with anemia,
complete blood count (Hb, Rbc, Htc, MCV, MCH, MCHC, RDW, Plt), Fe (iron),
TIBC, and ferritin values of both Group 1 and Group 2 were compared. Besides; we
compared the number of using antiglaucomatos agents and visual fields changes
according to the presence of anemia among Group 2. Moreover, we compared CBC, Fe,
TIBC, and ferritin tests according to number of using antiglaucomatos agents and
duration of glaucoma separately among glaucoma cases.
RESULTS: Mean age of Group 1 and Group 2 was calculated as 50.01±13.6
and 49.01±10.7; respectively. Group 1 was consisting of 63 (48.5%) female, 67 (51.5%)
male and Group 2 was consisting of 74 (56.5%) female, 57 (43.5%) male. Hb (g/dl)
levels of Group 1 was 13.73±1.81 and Group 2 was 13.48±1.72 (p=0.21), Rbc (106/ml)
levels of Group 1 was 4.75±0.80, Group 2 was 4.68±0.79 (p=0.51), Htc (%)levels of
54
Group 1 was 40.94±5.29, Group 2 was 40.41±4.93, RDW (%) levels of Group 1 was
14.29±1.81, Group 2 was 13.81±2.28 ,Fe (μg/dl) levels of Group 1 was 74.38±36.23,
Group 2 was 71.82±33.89, TDBK (μg/dl ), levels of Group 1 was 269.67±73.64, Group
2 was 273.12±66.26, ferritin (n/dl) levels of Group 1 was 70.60 (1-240), Group 2 was
70.07 (2-294), Plt (103/ml) levels of Group 1 was 241.22±80.82, Group 2 was
268.39±72.00. Plt count was significantly different between groups (p=0.04, p<0.05).
When we compared the number of using antiglaucomatos agents and visual fields
changes according to the presence of anemia among group 2; no statistically significant
difference were found at CBC, TIBC and ferritin values. And while we compared CBC,
Fe, TIBC, and ferritin tests according to duration of glaucoma among glaucoma cases;
only significant difference was found on MCH levels (p=0,03, p<0,05).
CONCLUSION: These results shows us that ischemic theory of
etiopathogenesis of glaucoma might be related to thrombocyte count and aggregation of
thrombocyte. Since glaucoma is a chronic disease, there is no change on prevalence of
iron deficiency anemia in glaucoma patients with regard to normal population. Anemia
does not increase the need of glaucoma patients for antiglaucomatos agent and does not
affect visual field of glaucoma patients; therefore we thought that it is not necessitated
to follow more often. Despite no statically significant difference, we thought that there
might be increasing affinity to iron and ferritin in the glaucoma patients. When we
considered on the possibility that serum iron and ferritin levels might not be correlated
with brain iron and ferritin levels, we thought there are needs to detailed
neuropathologic research on glaucoma patients which studying levels of iron and
ferritin of brain.
Keywords: Glaucoma, Anemia, Iron Deficiency, Platelet.