Okul öncesi öğretmenlerinin matematiksel pedagojik alan bilgi düzeyleri ile matematik dili özyeterlilik algıları arasındaki ilişki
The relationship between preschool teachers mathematical pedagogical field knowledge levels and their perceptions of mathematics language self-efficiency
Yazar: AYŞE BARIŞ
Danışman: PROF. DR. CEMAL AKÜZÜM
Dicle Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada okul öncesi öğretmenlerinin matematiksel pedagojik alan bilgi düzeyleri ile matematik dili öz yeterlilik algıları arasındaki ilişkinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, tarama niteliğinde ilişkisel tarama modelinde bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, 2023-2024 eğitim öğretim yılında Diyarbakır ili dört merkez ilçedeki (Yenişehir, Bağlar, Sur, Kayapınar) 88 bağımsız anaokulunda görev yapan 705 okul öncesi öğretmeni oluşturmuştur. Oranlı tabaka kullanılarak örneklem büyüklüğü hesaplanmış ve bu hesaplamaya göre, 304 okul öncesi öğretmeni örnekleme dahil edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Kişisel Bilgi Formu ve "Okul Öncesi Matematiğinde Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği" ve "Matematik Dili Öz Yeterlilik Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada verilerinin çözümlenmesi için SPSS ve Excel paket programları kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerin (frekans, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma vb.) yanı sıra İlişkisiz Örneklemler için t Testi (Independent Samples t Test), tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Kruskal Wallis-H testi ve Mann-Whitney U testi kullanılmıştır.  
Yapılan analizler sonucunda okul öncesi öğretmenlerinin genel olarak pedagojik alan bilgi düzeylerinin orta seviyede olduğu bulunmuştur. Okul öncesi öğretmenlerinin matematik dili öz yeterlilik algılarının, ölçeğin alt boyutları olan genel matematik dilini kullanma, belirli matematik dilini kullanma ve matematik dilinin öğretimi boyutlarının tümünde yüksek olduğu bulunmuştur. Elde edilen veriler incelendiğinde okul öncesi öğretmenlerinin cinsiyetlerine göre kadın öğretmenlere kıyasla erkek öğretmenlerin matematiksel pedagojik alan bilgisi düzeylerinin ve matematik dili öz yeterlilik algılarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. Yaş ve baba eğitim durumu değişkenlerine göre okul öncesi öğretmenlerinin matematiksel pedagojik alan bilgi düzeyleri ve matematik dili öz yeterlilik algıları bakımından istatiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin mesleki deneyim süreleri ile matematiksel pedagojik alan bilgi düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu ve bu ilişkinin 6-10 yıl ile 15 yıl ve üzeri deneyim süresine sahip öğretmenlerin lehine olduğu tespit edilmiştir. Mesleki deneyim süresine göre matematik dili öz yeterliğinin matematik dilinin öğretimi boyutunda mesleki deneyimi 6-10 yıl olan öğretmenlerin matematik dili öz yeterlilik algılarının mesleki deneyimi 11-15 yıl olan öğretmenlere göre anlamlı bir şekilde daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda okul öncesi öğretmenlerinin matematiksel pedagojik bilgi düzeyleri ile matematik dili öz yeterlilik algıları arasında orta düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğunu tespit edilmiş ve matematiksel pedagojik bilgi düzeyinin genel olarak matematik dili öz yeterlilik algısının anlamlı bir yordayıcısı olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship between preschool teachers' mathematical pedagogical content knowledge levels and mathematical language self-efficacy perceptions in terms of various variables. The research is a survey study in the relational survey model. The population of the study consisted of 705 preschool teachers working in 88 independent preschools in four central districts (Yenişehir, Bağlar, Sur, Kayapınar) of Diyarbakır province in the 2023-2024 academic year. The sample size was calculated using proportional stratification and according to this calculation, 304 preschool teachers were determined as the sample. Personal Information Form, "Pedagogical Content Knowledge in Preschool Mathematics Scale" and "Mathematics Language Self-Efficacy Scale" were used as data collection tools. SPSS 24.00 and Excel package programs were used to analyze the data and descriptive statistics (frequency, percentage, arithmetic mean, standard deviation, etc.), Independent Samples t Test, one-way analysis of variance (ANOVA), Kruskal Wallis-H test and Mann-Whitney U test were used in the data analysis process.
             As a result of the analysis, it was found that the pedagogical content knowledge levels of the preschool teachers in the study group were generally at a medium level. It was found that preschool teachers' mathematical language self-efficacy perceptions were high in all of the sub-dimensions of the scale: using general mathematical language, using specific mathematical language, and teaching mathematical language. When the obtained data were examined, it was found that male teachers had higher levels of mathematical pedagogical content knowledge and mathematical language self-efficacy perceptions compared to female teachers according to the gender of preschool teachers. It was determined that there was a statistically significant relationship in terms of preschool teachers' mathematical pedagogical content knowledge levels and mathematical language self-efficacy perceptions according to age and father's education level variables. It was found that there was a significant relationship between teachers' professional experience and mathematical pedagogical content knowledge levels and this relationship was in favor of teachers with 6-10 years and 15 years and above experience. According to the length of professional experience, it was concluded that the mathematics language self-efficacy perceptions of teachers with 6-10 years of professional experience in the teaching of mathematics language dimension of mathematics language self-efficacy were significantly higher than those of teachers with 11-15 years of professional experience. As a result of the study, it was determined that there was a moderate, positive and significant relationship between preschool teachers' mathematical pedagogical knowledge levels and mathematical language self-efficacy perceptions, and it was revealed that mathematical pedagogical knowledge level was a significant predictor of mathematical language self-efficacy perception in general.