Adi ve koca fiğ yem bitkilerinde mikoriza spor oluşumu ve gelişimine etkisi
The effect of mycoriza sports formation and development in common and narbonne vetch forage crops
Yazar: KADER CANSEVEN
Danışman: PROF. DR. ERDAL SAKİN
Harran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Adi fiğ = Vetch ; Koca fiğ = Narbon vetch ; Mikoriza = Mycorrhiza ; Toprak = Soil ; Yem bitkileri = Fodder plants

Özet:
Toprak üzerinde ve içinde sayısız canlıların yaşaması sebebi ile dinamik bir varlıktır. Bu canlılar arasında toprak ve bitki kökleri arasında bağlantı sağlayan arbusküler mikorizal mantarlar (AMF), önemli kök bölgesi mikroorganizmalarıdır. Bu çalışmanın amacı, mikorizaların toprak ve bitkilerle etkileşimini, spor sayılarının üremesini ve iki yem bitkisi olan Fiğ ve Fiğ'in bitki besin maddelerine etkisini belirlemektir. Mikorizalar genellikle ekimden sonra eklenir ve fiğ zamanla artar. Bu artış istatistiksel anlamda önemli çıkmıştır (p<0.0001). Spor sayılarında yapılan karşılaştırmada en yüksek spor miktarı değişimi 10 g toprakta 133 adet A-23, 144,66 adet K-23 uygulamasında saptanmıştır. Buda A-23 ve K-23 uygulamalarının aktivasyon hızı ve gelişiminin yüksek olduğunu göstermektedir. Yapılan çalışmada toprağa uygulanan mikoriza türlerinin mikrobiyal biyomas karbon (MBC), mikrobiyal biyomas azot (MBN) ve MBC:MBN oranları bakımında istatistiksel anlamda çok önemli bir ilişki tespit edilmiştir (p<0.000). Mikoriza uygulamalarının fiğ bitkisinin bitki P (p<0.000) ve toprak P (p<0.006) içeriğine etkisi yönünden istatistiksel bir farklılık bulunmuştur. Mikoriza uygulamalarının fiğ bitkisinin bitkide N (p<0.000) ve toprakta N (p<0.000) içeriğine etkisi yönünden istatistiksel bir farklılık bulunmuştur. Mikoriza uygulamalarının fiğ bitkisinin yetiştiği toprakta toprağın C içeriğine etkisi yönünden istatistiksel anlamda bir farklılık bulunmuştur (p<0.000). Yapılan çalışmada mikoriza uygulamalarının fiğ bitkisinin yetiştiği ortamda AMF kök kolonizasyonu yönünden istatistiksel anlamda bir farklılık bulunmuştur (p<0.000). Mikoriza uygulamalarının fiğ bitkisinin yetiştiği toprakta P aktivasyonu için önemli enzimlerden biri olan APA yönünden istatistiksel anlamda önemli bir farklılık bulunmuştur (p<0.003). Fiğ yetiştiren çiftçilere K-23, A-23 mikoriza uygulamaları önerilir. Eğer bitkilerde daha iyi verim almaları isterlerse A-23, A-17, A-22, K-17, K-22 ve K-23 uygulamaları kullanabilirler.

Abstract:
It is a dynamic being due to the fact that countless creatures live on and inside the soil. Arbuscular mycorrhizal fungi decdec AMF), which provide a connection between soil and plant roots between these creatures, are important root zone microorganisms. This study was conducted to determine the interaction of mycorrhizae on soil and plants, the reproduction of spore numbers and the effect of plant nutrients on two types of fodder plants, the Ordinary vetch and the Big vetch plant. The mycorrhiza october after sowing of Ordinary and large vetchs has increased due to time. This increase was statistically significant (p<0.0001). In the comparison of the sports numbers, the highest sports quantity change was found in 133 A-23 and 144.66 K-23 applications in 10 g of soil. This shows that the activation speed and development of A-23 and K-23 applications are high. In the study, a statistically significant relationship was found in the maintenance of microbial biomass carbon (MBC), microbial biomass nitrogen (MBN) and MBC:MBN ratios of mycorrhiza species applied to soil (p<0.000). A statistical difference was found in terms of the effect of mycorrhiza applications on the content of vetch plant plant P (p<0.000) and soil P (p<0.006). A statistical difference was found in terms of the effect of mycorrhiza applications on the content of N (p<0.000) in the vetch plant and N (p<0.000) in the soil. A statistical difference was found in terms of the effect of mycorrhiza applications on the C content of the soil in the soil where the vetch plant grows (p<0.000). In the study, a statistical difference was found between mycorrhiza applications in terms of AMF root colonization in the environment where vetch grows (p<0.000). A statistically significant difference was found in the direction of APA, which is one of the important enzymes for the activation of P in the soil where vetch plants grow, in terms of mycorrhiza applications (p<0.003). It is recommended to apply K-23, A-23 mycorrhiza to farmers who grow vetches. If they want to get better yields on plants, they can use A-23, A-17, A-22, K-17, K-22 and K-23 applications