Farklı bakla hasat olgunluk dönemlerinin yaygın fiğ (Vicia sativa L.) tohumlarının tohumluk kalitesi üzerine etkileri
Effects of different pod maturity stages on seed quality of common vetch (Vicia sativa L.)
Yazar: YASEMİN GÖK
Danışman: PROF. DR. İSKENDER TİRYAKİ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bakla = Broad bean ; Baklagiller = Leguminosae ; Fiğ =

Özet:
Bu çalışma, farklı kaynaklardan temin edilen yaygın fiğ hat ve çeşitlerinde, bakla hasat
zamanı ile hasat sonrası bekletme koşullarının tohumluk kalitesi üzerine etkilerini belirlemek
amacıyla yürütülmüştür. Toplam 27 yaygın fiğ hat ve çeşidi 2008-2009 ekim döneminde
tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekrarlamalı olarak tarla deneme alanına ekilmiştir.
Bitki baklaları sarı bakla (SO) ve kahverengi bakla (KO) olmak üzere iki farklı bakla olum
döneminde hasat edilmiştir. Bu baklalardan elde edilen tohumlar ya doğrudan ya da
tohumdaki nem oranı %10?un altına düşene kadar oda şartlarında bekletildikten sonra
çimlenme testine alınmıştır. Her hat ya da çeşitten 30 adet tohumun kullanıldığı çimlenme
testi, faktöriyel olarak düzenlenmiş tesadüf parselleri deneme desenine göre 4 tekerrürlü
olarak yürütülmüştür. Çalışma sonuçları, bakla hasat zamanının, kullanılan genotipe bağlı
olarak tohumluk kalitesine doğrudan etki ettiğini göstermiştir. SO döneminde hasat edilen
tohumların çimlenme oranı ile çimlenme hız ve homojenitelerinin daha iyi olduğu
saptanmıştır. Sert tohumluluk oranı, KO döneminde hasat edilen tohumlarda daha yüksek
bulunmuştur. Bekletme sonrası çimlendirilen tohumlardaki çimlenme paremetreleri, hasat
sonrası hemen çimlendirilen tohumlara göre daha iyi olduğu belirlenmiştir. Çalışma sonuçları,
yaygın fiğ bitkisinde tohum için en uygun hasat zamanının kullanılan çeşit ya da genotipe
göre belirlenmesi gerektiğini, SO döneminde hasat edilen ve bekletilen tohumların çimlenme
parametrelerinin daha iyi olduğunu göstermiştir.
Anahtar Kelimeler: Yaygın fiğ, tohum, çimlenme, hasat zamanı

Abstract:
The objectives of this study were to determine the effects of different pod maturaty stages and
storage conditions after harvesting on seed quality of common vetch (Vicia sativa L.) lines and
cultivars. A total of 27 common vecth lines and cultivars were planted in a field experiment
arranged in a randomized complete block design with three replications in the years of 2008-
2009. Pods of plant were harvested at two different maturity stages, yellow pod (Y) and
brown pod (B). Seeds removed from these pods were used for germination test either right
after harvesting or after storage in which the seed mositure content reduced to 10%. In
germination test, four replications of 30 seeds from each line or cultivar were arranged as
factorial in a completely randomized design. Results of the study indicated that pod
harvesting time based on genotype used directly affected the seed quailty. Seeds harvested at
Y pod stage had a better germination percentage, rate of germination and span. The ratio of
hard seedness was higher in seeds harvested at B pod stage. Seeds germinated after storage
had better germination paremeters than the seeds germinated right after harvesting. The
results of this study revealed that the best quality of seed can be obtained when seeds
harvested at harvesting time for seed should be determined based on the geneotype used, and
seeds stored at room conditions after harvesting at Y pod stage provide better germination
parameters in common vetch plants.
Key Words: Common vetch, seed, germination, harvest time