Hastanemiz çocuk enfeksiyon hastalıkları servisinde suçiçeği enfeksiyonu tanısı ile yatan hastalarda ulusal suçiçeği aşılama uygulamasından önceki ve sonraki süreçte hastalığın seyri, komplikasyonlar ve hastane maliyetinin karşılaştırılması
The course, complications and cost of chichenpox infections before and after implementaion of single dosenational varicella vaccine program in Turkey- singlecenter study
Yazar: ŞADİYE KÜBRA TÜTER ÖZ
Danışman: UZMAN EMİNE OLCAY YASA
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Bulaşıcı hastalıklar = Communicable diseases ; Enfeksiyon = Infection ; Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Komplikasyonlar = Complications ; Sağlık hizmetleri maliyeti = Health care costs ; Su çiçeği = Chickenpox ; Yatan hastalar = Inpatients ; Çocuk hastalıkları = Child diseases

Özet:
GİRİŞ: Suçiçeği çocukluk çağının sık görülen hafif seyirli, döküntülü ve çok
bulaĢıcı bir hastalığıdır. Genellikle kendiliğinden ileĢebiliyor olmasına
rağmen özellikle herhangi bir yaĢta bağıĢıklık sistemi baskılanmıĢ
hastalarda, ergen ve yetiĢkinlerde morbidite ve mortaliteyi arttırmaktadır.
Ayrıca önceden sağlıklı olan çocuklarda geliĢebilecek komplikasyonlar ciddi
morbidite ve mortaliteye yol açabilmektedir. Bir çok ülkede olduğu gibi
ülkemizde de ġubat 2013'ten beri suçiçeği aĢısı ulusal aĢılama programı
içinde tek doz olarak 12.ayda uygulanmaktadır. Ancak aĢının tek doz
uygulanmaya baĢlamasından bu yana beĢ yıllık bir süre geçmesine rağmen
halen daha suçiçeği vakaları görülmeye devam etmektedir. Gerekli olan
tıbbi bakım hizmetleri ile mali bir yük oluĢmaktadır. Özellikle aĢılanmanın
yapılamadığı 0-1 yaĢ grubunda yüksek oranda görülüyor olması toplum
bağıĢıklamasının bu grup hastaların korunmasında önemli olduğunu
göstermektedir.
GEREÇ ve YÖNTEM: Hastane kayıtlarından Ocak 2008-Mayıs 2018
tarihleri arasında suçiçeği enfeksiyonu ve komplikasyonları nedeni ile
yatırılan 341 hastanın geriye dönük olarak bilgileri elde edildi. Hastalar
suçiçeği aĢısının ulusal aĢılama uygulamasına dahil edilme tarihi olan 2013
ġubat ayı öncesi ve sonrası baĢvurma durumlarına göre iki gruba ayrılarak
hastalığın seyri, komplikasyonlar ve hastane maliyeti açısından
değerlendirildi.
BULGULAR: Hastaların 158'i kız, 183'ü erkekti. Kız/erkek oranı 1,15/1
idi. Hastaların 104'ü 0-1 yaĢ arasında, 125'i 1-5 yaĢ arasında, 84'ü 5-10
yaĢ arasında, 23'ü 10-15 yaĢ arasında ve beĢi 15 yaĢından büyüktü. YaĢ
ortalaması 4,32±3,91 bulundu. Hastane baĢvuruları incelendiğinde suçiçeği
aĢısı aĢı takvimine girmeden önce %60,7 (n=207) oranında, takvime 
Özet
v
girdikten sonra %39,3 (n=134) oranında baĢvuru oldu. YaĢa göre suçiçeği
aĢısı aĢı takvimine girmeden önce ve girdikten sonra hastaneye baĢvurma
oranları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05).
Ancak baĢvuru sayısında ulusal aĢılama sonrası %35 oranında bir azalma
olduğu görüldü. YaĢ gruplarına göre bakıldığında bu azalmanın en fazla 1-5
yaĢ aralığında (%54,6) olması ve en az farkın 0-1 yaĢ aralığında %10,9
olması dikkat çekiciydi. Hastaların yıllara göre dağılımına bakıldığında
suçiçeği aĢısının aĢı takvimine girmesinden sonraki beĢ yıllık sürede sürekli
bir azalma görüldü. En sık hastaneye yatıĢ 2012 yılında 64 hasta, 2.sık
olarak 2011 yılında 61 hasta olarak bulundu. Hastaneye yatıĢlar en sık
ilkbahar mevsiminde (%39,9), 2.sık kıĢ mevsiminde (%28,7), en az ise
sonbahar aylarında (%7,6) olduğu görüldü. Suçiçeği aĢısı olan sekiz hasta
mevcuttu. Yatırılan 341 hastanın %67,4'ünde (n=230) önceden hiçbir sağlık
problemi yoktu, %32,5'inde (n=111) altta yatan hastalık bulundu.
Hastaların %23,5'unda (n=80) immün yetmezlik durumu vardı. AĢı takvime
girdikten sonra baĢvuranlarda altta yatan hastalık ve immün yetmezlik
oranında anlamlı düĢme görüldü. Toplam yatıĢ süreleri ortalama 7,10±4,12
gün bulundu. AĢı takvime girdikten sonra toplam yatıĢ süresinde anlamlı
düĢme görüldü (6,35±3,50 gün). En sık baĢvuru Ģikayetinin veziküler
döküntü olduğu görüldü. Hastaların %53,1'inde (n=181) komplikasyon
gözlenmezken %46,9'unda (n=160) komplikasyon geliĢti. Komplikasyonlar
daha çok daha önceden sağlıklı olan hastalarda görüldü. En sık görülen
komplikasyonlar %21,1'inde (n=72) sekonder bakteriyel enfeksiyonlar olup,
%14,4'ünde (n=49) nörolojik komplikasyonlar, %10,0'unda (n=34) solunum
sistemi komplikasyonları ve %1,2'sinde (n=4) hematolojik komplikasyonlar
(trombositopeni) saptandı. AĢı öncesi ve aĢı sonrasında görülen
komplikasyon türleri istatistiksel olarak değerlendirildiğinde; aĢı sonrası
sekonder bakteriyel enfeksiyon oranında artıĢ, nörolojik komplikasyon
oranlarında ise anlamlı düĢme görüldü (p=0,024; p<0,05, p=0,036; p<0,05).
En sık komplikasyon görülen yaĢ aralığı 5-10 yaĢ olup baĢvuran 84
hastanın %48,8'inde (n=41) görüldü. AĢılama sonrasında 5-10 yaĢ
aralığında hasta yatıĢının %25 (n=35) oranında olduğu ve bu hastaların
%76,4'ünde (n=26) komplikasyon görülmesi dikkat çekiciydi. Hastaların
%29,9'u (n=102) antimikrobiyal tedavi almazken; %31,7'si (n=108) asiklovir,
%18,5'i (n=63) antibiyotik ve %19,9'u (n=68) antibiyotik+asiklovir tedavisi 
Özet
vi
aldı. Asiklovir tedavi süreleri 1-15 gün arasında değiĢmekte olup, ortalama
6,82±2,40 gün bulundu. Antimikrobiyal tedavi alan hastaların
komplikasyon geliĢen hastalar olduğu görüldü. IVIG tedavisi alan 21
hastanın 11 tanesinde altta yatan hastalık, üç tanesinde immün yetmezlik
durumu mevcuttu. Komplikasyon geliĢen 10 hastaya IVIG tedavisi verildiği
görüldü. AĢı öncesi ve aĢı sonrası baĢvuran olguların hastane maliyetleri
arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptandı ve aĢı sonrası
baĢvuranların maliyeti (470,66±1123,4 USD), aĢı öncesi
baĢvuranlardan(576,18±1074,1 USD) anlamlı düzeyde düĢük bulundu
(p=0,032; p<0,05). 5-10 yaĢ grubunda hasta maliyeti 572,77±763,12 USD
beĢ yaĢ altındaki hastalara göre anlamlı olarak yüksek bulundu. Altta
yatan hastalık varlığında maliyetler anlamlı olarak yüksek bulundu.
(p=0,035; p<0,05).
SONUÇ: Suçiçeği enfeksiyonunun halen görülüyor olması, özellikle aĢı
uygulamasının olmadığı bir yaĢ altındaki hastalarda yüksek oranda
görülmesi ve 5-10 yaĢ grubu hastaların toplam baĢvuranların %25'i kadar
olması ve bu hastalarda yüksek oranda komplikasyon ve dolayısıyla yüksek
maliyetlere sebep olması göz önüne alınarak ikici doz aĢılmanın bu grup
hastaları azaltacağı ve toplumsal bağıĢıklamada önemli olacağı sonucuna
varıldı.

Abstract:
OBJECTIVE: Chickenpox is a mild but highly contagious viral infection of
childhood which is charaterized with blister-like rash, itching, tiredness,
and fever. Although it is usually reslove spontaneously, it increases the
morbidity and mortality especially in immunocompromised patients at any
age, adolescents and adults. In addition, complications that may develop in
previously healthy children can lead to serious morbidity and mortality. As
in many countries, since February 2013, a single dose national varicella
vaccine program implemented in Turkey which is administered on the 12
months of age. Although the five-year period has passed since the vaccine
was first administered, the incidence of chickenpox infection is still high.
The health expenditures made for diagnosis, treatment and follow-up of the
disease are a financial burden. Especially in the 0-1 age group where
vaccination can not be done, it shows that community immunization is
critical for the protection of this group of patients.
METHOD: Retrospective information was obtained from records of 341
patients who admitted Göztepe Children's Hospital because of varicella
infection and complications between January 2008 and May 2018. Patients
were divided into two groups according to their pre- and post-February
2013 admission status, which was the date of the introduction of varicella
vaccine into the national vaccination program, and were evaluated in terms
of disease course, complications and cost.
RESULTS: 158 patients were female, 183 were male. The ratio of girls to
boys was 1,15 / 1. 104 patients are between the ages of 0-1, 125 are
between 1-5, 84 are between 5-10, 23 are between 10-15, and 15 are older 
Abstract
viii
than 15 years old. The mean age was found 4.32 ± 3.91. When hospital
admissions were examined, 60.7% (n = 207) of the varicella vaccines were
applied before entering the vaccination schedule, and 39.3% (n = 134) after
hospital admission. No statistically significant difference was found between
the rates of application to the hospital before and after entering the
chickenpox vaccination schedule according to age. However, it was seen
that the number of applications decreased by 35% after national
vaccination. According to age groups, it was noteworthy that this decrease
was in the range of 1-5 years (54.6%) and that the least difference was
10,9% in the 0-1 age range. When the distribution of the patients according
to years was examined, there was a steady decrease in the five-year period
after varicella vaccination entered the vaccination schedule. The most
frequent admission to the hospital was by 64 patients in 2012 and 61
patients in 2011. Admission to the hospital was most frequent in the spring
(39.9%), second frequent in winter (28.7%) and at least in the autumn
(7.6%). Eight patients with varicella vaccine were present. 341 of the who
patients admitted, 67.4% (n = 230) had no prior health problems and 32.5%
(n = 111) had underlying disease. In 23.5% of the patients (n = 80) there
was an immunodeficiency. After entering the vaccination, there was a
significant decrease in the rate of underlying illness and immunodeficiency
among the applicants. Total length of hospital stay was 7,10 ± 4,12 days.
There was a significant decrease in total hospitalization after vaccination
(6,35 ± 3,50 days). The most common complaint was a vesicular rash. Of
the patients, 53.1% (n = 181) had no complication and 46.9% (n = 160) had
complications. Complications were seen in previously more healthy
patients. The most common complication was secondary bacterial infections
in 21.1% (n = 72), neurological complications in 14.4% (n = 49), respiratory
complications in 10.0% (n = 34) Hematologic complications
(thrombocytopenia) were detected in 1.2 (n = 4). When the types of
complications seen before and after vaccination were evaluated statistically,
(p = 0.024, p <0,05, p = 0,036, p <0,05) in the neurological complication
rates. The most common complication was seen in the age range 5-10
years, of which 48.8% (n = 41) of the 84 patients were seen. It was
noteworthy that 25% (n = 35) of the patients were in the age range of 5-10
years after vaccination and 76.4% (n = 26) of these patients had 
Abstract
ix
complications. 29.9% of the patients (n = 102) did not receive any
antimicrobial treatment; , 31.7% (n = 108) of patients had acyclovir, 18.5%
(n = 63) of patients had antibiotics and 19.9% (n = 68) of patients had
antibiotic + acyclovir treatment. The duration of acyclovir treatment ranged
from 1 to 15 days with an average of 6.82 ± 2.40 days. Patients receiving
antimicrobial treatment were found to have complications. Of the 21
patients who received IVIG treatment, 11 had underlying disease and three
had immunodeficiency. Ten patients with complications were treated with
IVIG. A statistically significant difference was found between the hospital
costs of the patients before vaccination and after vaccination and a
statistically significant difference was found between the costs of the postvaccination
applicants and the cost of the post-vaccination applicants
(470,66 ± 1123,4 USD), the pre-vaccinated patients (576,18 ± 1074,1 USD)
was found significantly lower. Patients in the age group 5-10 were found to
be significantly higher than patients under the age of 5 years (572.77 ±
763.12 USD). Costs in the presence of underlying disease were significantly
higher.
CONCLUSION: In spite of single dose varicella vaccination program the
incidence of chickenpox infection is still high, especially in patients under
one year of age, when there is no vaccination. Patients in the group of 5 to
10 years consisted 25 % of applicants and considering that these patients
had a high complications rate and therefore high costs, it was concluded
that a second dose of varicella vaccine would might diminish number of
patients in these groups significantly and would be important for social
immunity.