Ameliyat öncesi cilt hazırlığı ve antibiyotik kullanımının ameliyat sonrası yara yeri enfeksiyon oluşumuna etkisi
The effect of PRE-surgery skin preparation and antibiotic use on post-surgery wound infection
Yazar: FATMA ÖZYILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ARZU TUNA
Sanko Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Antibiyotikler = Antibiotics ; Cerrahi-kardiyovasküler = Surgery-cardiovascular ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Postoperatif komplikasyonlar = Postoperative complications ; Preoperatif dönem = Preoperative period ; Yara enfeksiyonu = Wound infection ; Yara iyileşmesi = Wound healing

Özet:
Bu araştırmada ameliyat öncesi antiseptik solüsyonunun kullanımı, tüy temizleme
şeklinin nerede, ne zaman yapıldığını ve profilaktik antibiyotik seçimini belirlemek
amacıyla tanımlayıcı olarak yapıldı. Araştırma Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp
Merkezinin ameliyathanesinden ve kalp damar cerrahisi servislerinden belirli zaman
diliminde veriler toplandı. Hastaların bilgilendirilmesi ve ameliyat sonrası 3. Gün
değerlendirilmesi kalp damar cerrahisi servisinde yapıldı. Hastaların tüy temizliği
kontrolü ve ameliyat esnasında uygulanan yapışkan örtü, antibiyotik kullanımı
ameliyathanede değerlendirildi. Evreni belli gruplarda örneklem seçimine göre örneklemi
60 kişi bulundu. Hastanın yapılacak çalışmaya verdiği onayı gösteren Gönüllü Onam
Formu (EK-1), yapılan çalışmayla ilgili soruların bulunduğu Tanıtıcı Bilgi Formu (EK2), Ameliyathanede Bakılacak Değerler Formu (EK-3) ve Ameliyat Yeri Enfeksiyon
Değerlendirme Formu (EK-4) ile veriler toplandı. Elde edilen veriler; sayı yüzde,
ortalama ile gösterildi ve ki kare testi ve t testi ile istatistiksel anlamlılıklarına bakıldı.
Araştırmada açık kalp cerrahisinden 3 gün sonra cerrahi alan enfekiyonu (CAE) %10
düzeyinde tespit edildi. Araştırmada sonuçlar obezite, diabetes mellitus, cerrahi süresi ve
kardiyopulmoner bypass, konjestif kalp yetmezliğinin, daha önce kalp ameliyatı geçirmiş
olmak, komorbid (bir veya daha fazla bozukluk) koşulların varlığı, kapanma anında kötü
hemostaz, kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) hastalığının varlığı, sigara
kullanmı ve ameliyat öncesi hastanede kalış süresi ile hastalarda ameliyat sonrası cerrahi
alan enfeksiyonları varlığı istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı (p>0.05). Hastaların
göğsündeki ve safen ven alınacak olan bacağındaki tüy temizliğinde yazılı bir prosedürün
olmayışı, clipper, jilet, tüy dökücü krem gibi çeşitli aletlerin kullanılıyor olması, bu
aletlerin kullanım gününe yönelik klavuzların olmaması CAE riskini istatistiksel olarak
artırmadığı bulundu. Hastaların ameliyat öncesi cilt hazırlığında povidon iyodin
kullanılması ve bazı hastalarda drape kullanımının devam etmesi CAE riskini istatiksel
olarak etkilemediği tespit edildi (p>0.05). Hastaların kan glikozu regülasyonun yapılıyor
olması nedeniyle CAE riski istatiksel olarak artmadı (p>0.05). Hastalara verilen
antibiyotik tedavileri ve fizyolojik izlem prosedürleri ilgili literatüre uygun olarak
planlanmış olması CAE riskini azaltmış olabilir. Açık kalp ameliyatı öncesi hastalara
vii
MRSA taramasının yapılmayışı, diş eti iltihabı ve diş çürükleri gibi kontrollerin
yaptırtılmamış olması CAE riskini artırmış olabilir. Hastaların ameliyattan önceki
günlerde hastaneye yatırılmış olması hastan enfeksiyonu adına CAE oluşumunu etkilemiş
olabilir. Hastaların normotermik olması, sıvı volüm değerlerinin ve yaşam bulgularının
normal sınırlarda olması, oksijenlenmede problemi olmayan hastaların olması yara
yerinde CAE riskini azaltmış olabilir; ancak hastalarda albümin düzeyinin farklı olması
CAE'nın varlığını istatistiksel olarak etkilemiştir (p<0.05). Daha büyük örneklemde
CAE'nı etkileyecek tüm parametrelerin tekrar araştırılması önerildi.
Anahtar Kelimeler: Açık Kalp Cerrahisi; Cerrahi Alan Enfeksiyonları; Hemşirelik.

Abstract:
In this study, the use of antiseptic solution before surgery was performed descriptively to
determine where, when the hair removal was performed and the selection of prophylactic
antibiotics. Research data were collected from the operating room of Ankara University
Faculty of Medicine Heart Center and cardiovascular surgery services within a certain
time frame. The patients were informed and evaluated on the third day after surgery in
the cardiovascular surgery department. The control of hair cleaning of the patients and
the use of adhesive cover and antibiotics applied during the operation were evaluated in
the operating room. According to the sample selection in certain groups of the universe,
sixty people were found in the sample. The data were collected with the Voluntary
Consent Form (ANNEX-1) indicating the patient's consent to the study to be performed,
the Introductory Information Form (ANNEX-2) with questions about the study to be
performed, the Values Form to be looked at in the Operating Room (ANNEX-3) and the
Infection Assessment Form at the Surgery Site (ANNEX-4). The data obtained; the
number was represented as a percentage, an average and statistical significance was
checked with chi-square test and t test. In the study, surgical site infection (SSI) was
detected at the level of 10% three days after open heart surgery. The results of the study
were obesity, diabetes mellitus, duration of surgery and cardiopulmonary bypass,
congestive heart failure, previous heart surgery, presence of comorbid (one or more
disorders) conditions, poor hemostasis at the time of closure, presence of chronic
obstructive pulmonary disease (COPD), Smokers, preoperative hospital stay and
postoperative surgical site infections were not statistically significant (p>0.05). It was
found that the absence of a written procedure for hair removal on the chest and leg of the
saphenous vein of the patients, the use of various tools such as clippers, razors, and
depilatory creams, and the absence of guidelines for the day of use of these tools did not
statistically increase the risk of SSI. It was determined that the use of povidone iodine in
the preoperative skin preparation of the patients and the continued use of drapes in some
patients did not statistically affect the risk of SSI (p>0.05). The risk of SSI did not increase
statistically due to the blood glucose regulation of the patients (p>0.05). The fact that the
antibiotic treatments given to the patients and the physiological treatment procedures
were planned in accordance with the relevant literature may have reduced the risk of SSI.
The fact that patients were not screened for MRSA before open heart surgery, and that
they did not have controls such as gingivitis and dental caries may have increased the risk
of SSI. The fact that the patients were hospitalized in the days before the surgery may
have affected the occurrence of SSI in the name of patient infection. The fact that the
patients were normothermic, the fluid volume values and vital signs were within normal
limits, and the patients who had no problems with oxygenation may have reduced the risk
of SSI at the wound site; however, the difference in albumin levels in patients statistically
affected the presence of SSI (p<0.05). It was recommended to re-examine all parameters
that would affect SSI in a larger sample.
Keywords: Open Heart Surgery; Surgical Site Infections; Nursing.