Temiz aralıklı kateterizasyona yönelik hemşirelik girişimlerinin bakım vericilerde bilgi/beceri, başetme/uyum, anksiyete ve çocukta enfeksiyon gelişimine etkisi
The effect of clean intermittent catheterization-based nursing interventions  on the knowledge/skill, coping/adaptation, and anxiety in child caregivers and infection development in children
Yazar: CANAN SARI
Danışman: PROF. DR. BİRSEL CANAN DEMİRBAĞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akıllı telefonlar = Smartphones ; Bakım verenler = Caregivers ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Kateterizasyon = Catheterization ; Roy Adaptasyon Modeli = Roy Adaptation Model ; Çocuklar = Children ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections

Özet:
Bu çalışma, hemşireler tarafından bakım vericilere verilen, Roy Adaptasyon Model'ine temellendirilmiş, android telefon uygulaması destekli temiz aralıklı kateterizasyon eğitiminin (RAMTAKE) bakım vericilerin bilgi/beceri, başetme/uyum ve anksiyete düzeyleri ile çocuklardaki enfeksiyon gelişimine etkisinin değerlendirilmesi amacıyla planlandı. Çalışma Trabzon il'inde Karadeniz Teknik Üniversitesi Farabi Hastanesi tarafından temiz aralıklı kateterizasyon yapılmasına karar verilen ve düzenli  takip edilen 40 hasta ve bakım verici ile hastane ve ev ortamında ön test, son test, kalıcılık testi düzeninde randomize kontrollü deneysel çalışma olarak 23 Mart 2020- 1 Şubat 2021 tarihleri arasında yürütüldü.  Çalışmanın verileri, Katılımcıların Sosyodemografik Özellikleri Soru Formu, TAK Uygulama ile İlgili Bilgi ve Beceri Düzeyi Değerlendirme Formu, Roy Adaptasyon Modeli ve North American Nursing Diagnosis Association-International Hemşirelik Tanılarına İlişkin Soru Formu, Başetme ve Uyum Süreci Ölçeği, Süreksiz Durumluk/Sürekli Kaygı Envanteri ve İdrar Kültürü Tahlili kullanılarak toplandı. Bakım vericilere ilk tanışmada ön test, son test, kalıcılık testi, taburculuk sonrasında birer ay ara ile üç kez idrar kültürü tahlili, bir kez ev ziyareti ile üç kez telefon görüşmesi yapıldı. Çalışma sonucunda, bakım vericilerin temiz aralıklı kateterizasyona yönelik bilgi/beceri, anksiyete ile başetme uyum düzeyinin arttığı (p<0.05), çocuklarda ise idrar yolu enfeksiyonu gelişim sıklığının azaldığı belirlendi (p<0.05). Bu çalışma çocuklarına temiz aralıklı kateterizasyon uygulayan bakım vericilere yönelik model temelli, android telefon uygulaması destekli eğitimin olumlu etkisinin belirlendiği önemli bir çalışma olmuştur.

Abstract:
This study was conducted to evaluate the effect of clean intermittent catheterization training (RAMTAKE) given by nurses to caregivers, based on the Roy Adaptation Model and supported by android phone application, on knowledge/skills, coping/adaptation and anxiety levels of caregivers, and infection development in children. The study was a randomized controlled experimental study with 40 patients and caregivers, who were decided to perform clean intermittent catheterization and followed up by Karadeniz Technical University Farabi Hospital in Trabzon, in the order of pre-test, post-test and retention test in the hospital and home environment. It was carried out between 2021. The data of the study were collected using the Sociodemographic Characteristics Questionnaire of the Participants, the Knowledge and Skill Level Evaluation Form for TAK Application, the Roy Adaptation Model and the North American Nursing Diagnosis Association-International Questionnaire on Nursing Diagnoses, the Coping and Adaptation Process Scale, the Trait State/Trait Anxiety Inventory and the Urine Culture Evaluation Form. The caregivers were made pre-tested at the first, post-test, retention test, urine culture analysis three times with a one-month interval after discharge, once home visit and three phone calls. As a result of the study, it was determined that the level of knowledge/skill of caregivers towards clean intermittent catheterization, and the level of adaptation to coping with anxiety increased (p<0.05), and the incidence of urinary tract infection in children decreased (p<0.05). This study has been an important study in which the positive effect of model-based, android phone application supported education for caregivers who apply clean intermittent catheterization to their children was determined.