Çocuklarda harita becerilerinin ölçülmesi ve değerlendirilmesi
Surveying and evaluation of children map skills
Yazar: HALİL İBRAHİM ŞENOL
Danışman: PROF. DR. TÜRKAY GÖKGÖZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Uzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Günümüzde teknolojinin de ilerlemesi ile birlikte harita kullanımı artmıştır. İlerleyen teknoloji ve harita ihtiyacının artması nedeniyle her insan hayatın her aşamasına dâhil olan haritayı kullanmayı bilmelidir. Özellikle mobil cihaz teknolojisinin gelişmesi ile birlikte haritalar her zaman insanların ceplerinde taşıdığı bir araç haline gelmiştir. Günümüzde kullanılan birçok internet tabanlı uygulamanın harita kaynaklı bir biçimde çalışması nedeniyle teknolojik cihaz kullanıcılarının harita okumayı bilmeleri önem kazanmıştır.
Bununla birlikte ne yazık ki harita okuryazarlığı, harita kullanımındaki artışa paralel olarak gelişmemiştir. Dünya genelinde harita okuryazarlığı ve eğitimi ile ilgili sorunlarla karşılaşılmasıyla birlikte yapılan bu çalışmada ülkemizdeki harita okuryazarlığına yönelik sorunların çözümüne odaklanılmıştır.
Yapılan çocuk psikolojisi çalışmalarında çocukların küçük yaşlardan itibaren yer-yön bilgisine ve yer-yön bulma becerisine sahip oldukları ancak geliştirilmediği için zamanla köreldiği tespit edilmiştir. Bu nedenle çoçukların harita bilgisini ve harita kullanma becerisini geliştirmek büyük önem taşımaktadır.
Özellikle anaokulu çağından başlayarak harita okuma ve haritaları sevdirmeye yönelik eğitimler verilerek bu sorunun önüne geçilebileceği düşünülmektedir. Harita okuryazarlığı ve eğitimine yönelik çalışmada yapılacak okuryazarlık eğitimlerinin özellikle eğlenceli ve eğitici yönleri olan uygulamalar anlatılacaktır. Uygulama sonucu için beklenilen sonuç literatüre harita okuma becerisini kolayca geliştirecek uygulamalar hazırlamak ve harita eğitimine yönelik yapılacak uygulamaların kabulünü sağlamaktır.
Harita okuryazarlığı ve eğitimine yönelik yapılan çalışmada Kocaeli ili Karamürsel ilçesindeki Uçan Balon Anaokulu, Amiral Karamürsel İlkokulu, 4 Temmuz Ortaokulu ve Karamürsel Anadolu Lisesi öğrencileri arasında her bir sınıf için ayrı çalışmalar yapılarak elde edilen sonuçlar araştırılmıştır. Anaokulu ve ilkokul öğrencileri için daha basit yöntemler olan görsel ve işitsel yöntemler kullanılarak uygulamaya yapılmıştır. Ortaokul ve lise seviyelerinde ise öğrendikleri bilgilere dayanarak daha ayrıntılı yöntemler kullanılarak uygulamalar yapılmış ve sonuçlar izlenmiştir. Harita okuryazarlığına ve eğitimine yönelik yapılan uygulamaların ayrıntıları sonraki bölümlerde açıklanacaktır. 
Sonuçta anaokulu, ilkokul, ortaokul ve lise seviyelerinde eğitim seviyesinin ilerlemesine ters bir biçimde harita okur-yazarlığı ve harita bilgisi seviyesi orantısal olarak düşüş göstermiştir. Bunun sebebi küçük yaşlardaki çocukların zihinlerinin gelen tüm bilgilere açık olması ve büyük yaşlardaki çocukların zihinlerinde harita bilgisinin yanlış bir biçimde oturmasından kaynaklı olabilir. Küçük yaşlardan itibaren verilen eğitimlere önem verilir ve harita okur-yazarlığı geliştirilirse bu durumun önüne geçilebilir.

Abstract:
Today, the use of maps increased with the developments in technology. Due to advancing technology and the need for the use of maps, every person should know how to utilize the map that is included in every stage of life. Especially for improvements of mobile device technology, maps will always remain as a tool which people carry in their hand. Due to the fact that numerous internet-based applications are used in a map-based manner, it has become important for users of technological devices within the scope of knowing how to benefit from maps.
Nevertheless, map knowledge has not been enhanced in parallel with the increase in map utilization. In this study, we focused on problems related to map literacy and education throughout the world. The solution of these problems related to map literacy in our country. 
Some studies related to children's psychology stated that children had been blinded in time although they are gifted with the ability of location-direction literacy from a young age.  Therefore, it is crucial to develop children's map knowledge and map skills.
It was considered that the problem can be prevented by giving training about making and reading maps starting from kindergarten age. Especially, the fun and educational aspects of knowledge training will be explained in detail. The result of the proposed study is to prepare an application which will improve the ability to understand and read the map with an easier way. 
The results of the study were investigated by making separate studies for each class among the Flying Balloon Kindergarten, Admiral Karamürsel Primary School, 4th of July Middle School and Karamürsel Anatolian High School in Karamürsel district of Kocaeli province. Training has been applied by using visual and auditory methods which are simpler methods for the kindergarten and elementary school students in advance. On the other hand, secondary and high school level students used applications involving more detailed methods. Ultimately, The details of the applications for map knowledge, education, and the results of the study will be explained in the following sections. 
As a result, the level of map literacy and map information has declined proportionally to the advance of the level of education in kindergarten, primary, secondary and high school levels. This may be due to the fact that the minds of young children are quite open to all the information unlike the older ones because their minds have already exposed to incorrect ideas about maps. This problem can be eliminated by giving required education about maps in the early stage of childhood.