Beceri temelli eleştirel düşünme öğretiminin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin eleştirel düşünme becerilerine etkisi
The effect of skills-based critical thinking education on critical thinking skills of 4th grade students
Yazar: DEMET ARI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ M. SENCER ÖZSEZER
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eleştirel düşünce = Critical thinking ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu çalışma beceri temelli eleştirel düşünme öğretiminin, ilkokul 4. Sınıf öğrencilerinin eleştirel düşünme becerilerine etkisini belirleyebilmek ve öğrencilerin eleştirel düşünme öğretimine ilişkin görüşlerini öğrenebilmek amacıyla yapılmıştır.

Araştırma nicel ve nitel yöntemin birlikte kullanıldığı karma yöntem çalışmasıdır. Araştırma Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Kahramanmaraş İli, Pazarcık İlçesinde bir devlet okulunda 2017-2018 eğitim-öğretim döneminin II. döneminde dördüncü sınıf öğrencileriyle gerçekleştirilmiştir.

Araştırmanın nicel kısmında yarı deneysel öntest sontest kontrol gruplu deneme modeli kullanılmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda deney grubu öğrencilerine Edward De BONO'nun Cort 1 düşünme programı uygulanmış verileri toplamak amacıyla Kişisel Bilgiler Formu ve Eleştirel Düşünme Ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen verilerin analizi SPSS 24.0 paket programı ile yapılmıştır. Araştırmanın nitel kısmında öğrencilerin görüşlerinin öğrenilebilmesi için yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler betimsel analiz yapılarak çözümlenmiştir.

Araştırmanın sonucunda, deney grubu ile kontrol grubu öğrencileri arasında analiz, değerlendirme, yorumlama, öz düzenleme alt boyutlarında öntest puanları ile sontest puanları arasında deney grubu lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur. Çıkarım ve açıklama alt boyutları açısından ise deney grubu öğrencilerinin puanları kontrol grubu öğrencilerinin puanlarından yüksek çıkmış ancak istatistiksel olarak aralarında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Bunun yanı sıra deney grubu öğrencilerinin sontest puanları ile kalıcılık puanları arasında çıkarım, açıklama, öz düzenleme alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Analiz ve değerlendirme alt boyutlarında ise deney grubu öğrencilerinin sontest puanları ile kalıcılık puanları arasında istatistiksel olarak kalıcılık puanları lehine anlamlı bir fark bulunmuştur. Edward De BONO'nun Cort 1 düşünme programının uygulandığı deney grubu öğrencilerinin eleştirel düşünmeye ile ilgili olan terimleri kullandıkları, eleştirel düşünme becerileri öğretiminin sürekli hale gelmesini istedikleri ve programa yönelik olumlu düşünceler içerisinde oldukları sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Beceri temelli eleştirel düşünme, cort 1, eleştirel düşünme öğretimi

Abstract:
This study aims to determine the effect of skills-based critical thinking education on 4th-grade primary school students and finding out the opinions of students on critical thinking education.

The study is mixed-method research in which both quantitative and qualitative methods are used together. The research was carried out in the second semester of 2017-2018 academic year with the participation of 4th-grade students of a state school in Pazarcik District of Kahramanmaras Province.

In the quantitative part of the study, a quasi-experimental design with pre-test post-test control group was used. In line with the aim of this research, Edward De Bono's Cort1 critical thinking program was applied to the students in the experimental group, and Personal Information Form and Critical Thinking Scale were utilized to collect data. The data were analyzed with SPSS 24.0 package program. In the qualitative part of the study, the semi-structured interview form was used to find out the students' opinions. The data obtained were analyzed by descriptive analysis.

The pre-test and post-test scores of experimental and control groups for sub-dimensions of analysis, evaluation, interpretation, self-regulation were compared, and as a result of this research, a statistically significant difference was determined in favor of the experimental group. In terms of inference and explanation sub-dimensions, the scores of the experimental group students were higher than the scores of the control group students, but no statistically significant difference was found between them. Furthermore, no statistically significant difference was found between the sub-dimensions of inference, explanation and self-regulation and the post-test and permanence scores of the experimental group students. In the analysis and evaluation sub-dimensions, a statistically significant difference was found between the post-test and permanence scores of the control group students in favor of the permanence scores. It was concluded that the experimental group students to whom Edward De BONO's Cort 1 thinking program was applied used the terms related to critical thinking, that they wanted the critical thinking skills education to be continuous, and that they had positive thoughts about the program.

Keywords: Skills based critical thinking, cort 1, critical thinking education