Türk çocuklarının sosyobilimsel konulara yönelik tutumları
Turkish children's attitudes to socioscientific issues
Yazar: SEREM ACAR
Danışman: DOÇ. DR. MENŞURE ALKIŞ KÜÇÜKAYDIN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim bilimleri = Educational science

Özet:
Sosyobilimsel konular yaşadığı toplumdan beslenen ve toplumu da besleyen, üretmesini, tartışmasını yaşadığı çağı diğer çağlardan ayırt edecek yenilikler oluşturmasını sağlayan konulardır. Her yaştan insanı etkilemesi ve farklı düşüncelere açık olması, hayatımızı etkileyen konuları içinde barındırması sosyobilimsel konuları diğer konulardan ayırt eden özelliklerindendir. Fakat yapılan ulusal ve uluslararası alanyazın çalışmalarında sosyobilimsel konulara yönelik çalışmaların öğretmen adayları üzerinde çalışıldığı sıkça rastlanmıştır. İlkokul düzeyinde öğrenim gören öğrenciler üzerinde yapılan çalışmaların az olması bu çalışmanın belirleyici bir diğer etkeni olmuştur. Bu çalışmada Türk çocuklarının sosyobilimsel konulara yönelik tutumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Tutumların belirlenmesinde etkili olabilecek; öğrencilerin sınıf düzeyleri, cinsiyetleri, okul türü, cinsiyetleri, anne- baba eğitim durumları, fen bilimlerine olan ilgileri ve grup içi çalışmalara katılımları   alt problemler olarak belirlenip amacına uygun veri toplanıp analizleri yapılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden tarama deseni kullanılmıştır. Araştırma Konya ilinin Meram ve Karatay ilçelerine bağlı özel ve devlet ilkokullarında öğrenim gören 3. ve 4. Sınıflarda öğrenim gören 336 öğrenciden oluşmuştur. Veri toplama süreci 2022-2023 eğitim- öğretim yılının ilk yarısında gerçekleşmiştir. Bu süreçte öğrencilere "Kişisel Bilgi Formları" ve "Çocukların Sosyobilimsel Konulara Yönelik Tutumları Ölçeği'' uygulanarak veriler toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde bağımsız örneklemler t-testi ile tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizleri sonucunda öğrencilerin cinsiyetleri, sınıf düzeyleri, öğrencilerin sosyobilimsel konulara yönelik tutumlarında anlamlı farklılıklar oluşturmadığı görülmüştür. Ancak öğrencilerin öğrenim gördükleri okul türünün, anne ve baba eğitim durumlarındaki farklılıklarının öğrencilerin sosyobilimsel konulara yönelik tutumlarında belirleyici bir farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte öğrencilerin fen bilimlerine olan ilgisi, bu amaca uygun hazırlanan konulara yönelik sınıf içi tartışmalara katılımları öğrencilerin sosyobilimsel konulara yönelik tutumlarında anlamlı etki ettiği görülmüştür. Elde edilen sonuçlar literatür ışığında tartışılmış ve alanyazına katkı sağlayacak öneriler sunulmuştur.

Abstract:
dahasobra doldurSocioscientific issues are the ones that fed by the society and also nourish the society in which they involved. They enable to produce, discuss and beside create innovations that will distinguish the era they involved in from the other eras. Influencing people of all ages, being open to different ideas, and containing issues that affect our lives are among the features that distinguish socioscientific issues from the others. However, in the completed national and international literature studies, it was frequently found that those studies on socioscientific issues were studied on teacher candidates. The scarcity of studies on students studying at primary school level was another determining factor of this study. In this study, it was aimed to determine the attitudes of Turkish children towards socioscientific issues. Factors that can be effective in determining attitudes; students' grade levels, genders, school type, parental education status, interest in science and participation in group work were determined as sub-problems so the data were collected in accordance with that purpose and analyzed. Descriptive analysis which is one of the quantitative research methods was used in the research. 336 students consisting of 3rd and 4th grade students studying in selected private and public primary schools in Meram and Karatay districts of Konya province participated in the research. The data collection process took place in the first half of the 2022-2023 academic years. In this process, data were collected by applying "Personal Information Forms" and "Children's Attitudes towards Socioscientific Issues Scale". T-test and one-way Analysis of Variance (ANOVA) were used in the analysis of independent samples in the obtained data. As a result of the analysis of the obtained data, it was seen that the gender of the students, their grade level did not create significant differences in the attitudes of the students towards socioscientific issues. However, it was concluded that the type of school the students attended and the differences in the educational status of the parents of the students showed a determinative difference in the students' attitudes towards socioscientific issues. In addition, it was seen that students' interest in science and their participation in classroom discussions on topics prepared for that purpose had a significant effect on students' attitudes towards socioscientific issues. The obtained results are discussed under the literature and the suggestions that will contribute to the literature are presented.ulacaktır