Kuzey Afganistan'da etnik çatışma eğiliminin sosyolojik incelemesi: Bedahşan ili örneği
Sociological analysis of ethnic conflict tendency in Northern Afghanistan: The case study of Bedahshan province
Yazar: AHMAD FAZAYEL FAZLOOMAND
Danışman: DOÇ. DR. GÜRCAN ŞEVKET AVCIOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Afganistan-Bedahşan = Afghanistan-Bedahshan ; Akrabalık = Relatives ; Etnik çatışmalar = Ethnic conflicts ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Sosyal katılma = Social participation ; Sosyal kontrol = Social control ; Sosyolojik analiz = Sociological analysis ; Vatandaşlık = Citizenship ; Çatışma = Conflict ; Çatışma eğilimi = Conflictional tendency

Özet:
Etnik çatışma, meydana gelmesi halinde bir toplumda maddi ve manevi birçok zarara neden olan sosyal zararlardan biridir. Bu çalışmanın amacı, 2016-2020 yıllarında Afganistan'ın kuzeyinde özellikle Bedahşan vilayetinde etnik çatışma eğiliminin sosyolojik açıdan incelenmesidir. Tarama ve anket yöntemine dayanan bu araştırma, uygulamalı ve zaman açısından kesitsel olan bir araştırmadır. Çalışmadaki istatistiksel topluluğu Faizabad şehrinde (Bedahşan vilayetin merkezinde) 15- 65 yaş arasındaki tüm yaşayanlar oluşturmuş ki arasından "sınıflandırma örnekleme yöntemi" aracılığıyla örnek topluluk seçilmiştir. Anketten elde edilen bilgiler/veriler SPSS programı kullanılarak bilimsel ve analitik tablolar şeklinde analiz edilmiştir. Çalışmanın bulguları; akrabalık, saldırganlık, sosyal katılım, vatandaşlık kültürü ve sosyal kontrol değişkenleri ile etnik çatışmaya eğilim gibi bağımlı değişkenler arasında bir ilişki olduğunu ve bunlar arasında saldırganlık ve akrabalık değişkenlerinin bağımlı değişken üzerinde en fazla etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Regresyon sonuçları; regresyon analizine dahil edilen bağımsız değişkenlerin, bağımlı değişkendeki değişikliklerin %50'sini açıklayabildiğini ve regresyon analizine dahil edilen bağlamsal değişkenlerin bağımlı değişkendeki değişikliklerin sadece %26'sını açıklayabildiğini ifade etmektedir.

Abstract:
Ethnic conflict is one of the social damages that, if it occurs, causes many material and moral damages in a society. The aim of this study is to examine the trend of ethnic conflict in the north of Afghanistan, especially in the province of Badakhshan, from a sociological perspective in 2016-2020. Based on survey and survey method, this research is applied and cross-sectional in terms of time. The statistical community in the study consisted of all residents between the ages of 15 and 65 in the city of Faizabad (in the center of the province of Badakhshan), and the sample population was selected through the "classification sampling method". The information/data obtained from the questionnaire were analyzed in the form of scientific and analytical tablos using the SPSS program. Findings of the study; It shows that there is a relationship between dependent variables such as kinship, aggression, social participation, citizenship culture and social control variables and the tendency to ethnic conflict, and among these, aggression and kinship variables have the most effect on the dependent variable. Regression results; states that the independent variables included in the regression analysis can explain 50% of the changes in the dependent variable and the contextual variables included in the regression analysis can only explain 26% of the changes in the dependent variable.