Kromitin grafitle redüksiyonuna mekanik aktivasyonun etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of mechanical activation on the reduction of chromite with graphite
Yazar: GÜRKAN KESKİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. KENAN YILDIZ
Sakarya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Ferrokrom = Ferrochromium ; Karbotermal indirgeme = Carbothermal reduction ; Kromit = Chromite

Özet:
Ferrokrom, çelik endüstrisinde önemli bir alaşımla elementidir. Kromit cevherlerinin ergitilmesiyle üretilmektedir. Ergitme prosesi genelde cevher, redükleyici madde ve curuflaştırıcı ilavesiyle elektrik ark fırınında gerçekleşmektedir. Elektrik ark fırınındaki ergitme prosesi uygulamasına ilave olarak, kromit cevherinin karbonla redüksiyonu, günümüzde ferrokrom üretimi için önemli bir endüstriyel proses olmuştur.Bu çalışmanın ilk kademesinde, Bursa bölgesinin kromit cevheri, bir ön işlem olarak bir gezegensel değirmende farklı sürelerde mekanik aktive edilmiş ve kromit cevherinin yapısına mekanik aktivasyonun etkileri, X-ışını difraksiyon analizi ve tarama elektron mikroskopisi ile incelenmiştir.İkinci kademede hem aktive edilmemiş kromit cevheri hem de aktive edilmiş kromit cevheri 1000°C ? 1400°C arasındaki sıcaklıklarda argon atmosferi altında grafitle redüklenmiştir. Kromit/grafit ağırlık oranı ½ olarak seçilmiş ve numuneler, değişen redüksiyon derecelerini tespit etmek için redüksiyon deneylerine tabi tutulmuştur. Redüklenen kromit numuneleri EDAX içeren tarama elektron mikroskopisi (SEM) ile incelenmiş ve redüksiyon esnasında oluşan fazlar X-ışını difraksiyon analizi ile tespit edilmiştir.Deneysel sonuçlara göre aktive edilmemiş kromitin 1300°C ve 1400°C deki 1 saatlik redüksiyon dereceleri sırasıyla %30.4 ve %61.2 dir. Aktive edilmiş (60 dak) kromitin aynı koşullardaki redüksiyon dereceleri ise sırasıyla %47.6 ve %81 dir. Sonuç olarak kromit cevherinin mekanik aktivasyonuyla redüksiyon derecesi artmıştır.

Abstract:
Ferrochromium is an important alloying component in steel industry. It is produced by smelting of chromite ores. Smelting process is carried out generally by reacting the mixture of ore, reducing agent and fluxing addition in an arc furnace. Additional to the application of smelting process in arc furnace, the reduction of chromite ore with carbon has recently become an important industrial process to produce ferrochromium.In the first step of this study, chromite ore from the Bursa region was activated mechanically in a planetary mill as a pre-treatment for different mechanical activation times and the effects of mechanical activation on the structure of chromite ore were examined with X-ray diffraction analysis and scanning electron microscope.In the second step, both non-activated chromite ore and activated chromite ore were reduced with graphite under argon atmosphere at temperatures between 1000°C ? 1400°C. The weight ratio of chromite/graphite was selected as ½ and the samples were subjected to reduction experiments to have varying reduction degrees. The reduced chromite samples were examined with scanning electron microscope (SEM) attached with EDAX and the phases formed during reduction were detected by X-ray diffraction analysis.According to the experimental results, the reduction degrees of non-activated chromite at 1300°C and 1400°C for 1 hour were 30.4% and 61.2%, respectively. The reduction degrees of the activated (60 min) chromite at the same conditions were 47.6% and 81%, respectively. As the result, the reduction degree was increased with mechanical activation of chromite ore