Miras sözleşmesinin sona ermesi
Termination of inheritance contract
Yazar: AYŞEGÜL TEKÇE
Danışman: DOÇ. DR. İLKER ÖZTAŞ
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Mirasbırakanın, ölümünden sonra hüküm ifade etmesini istediği emirlerini, sağlığında birtakım hukuki müesseseler çerçevesinde belirtmesi mümkündür. Mirasbırakanın ölümünden sonrasına ilişkin arzularını içeren iradesini açıklarken tabi olduğu şekil şartları olarak adlandırılan şekli anlamda ölüme bağlı tasarruflar, vasiyetname ve miras sözleşmesi olarak karşımıza çıkabilir. Vasiyetname, tek taraflı bir ölüme bağlı tasarruf türü iken; miras sözleşmesi, tarafların karşılıklı olarak birbirlerini bağladıkları iki taraflı ölüme bağlı bir hukuki işlemdir.
Miras sözleşmesinin sözleşmesel ve bağlayıcı niteliği, sözleşmenin sona ermesi hususunda önem arz etmektedir. Vasiyetnameden farklı olarak, miras sözleşmesini tek taraflı olarak her zaman ve serbestçe ortadan kaldırmak mümkün değildir. Bu ölüme bağlı tasarruflar ancak, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 546. maddesinin ikinci fıkrasına dayanılarak mirasçılıktan çıkarma hallerinden birinin bulunması hâlinde ve Türk Medeni Kanunu'nun 547. Maddesi çerçevesinde sağlararası edim borcunun yerine getirilmemesi sebebi ile tek taraflı olarak sonlandırılabilmektedir. Bu sona erme hâllerine ek olarak, miras sözleşmesinin iptal yaptırımı sonucunda hükümsüz kalması, kendiliğinden sona ermesi ve sözleşmenin taraflarının anlaşarak miras sözleşmesini ortadan kaldırması da mümkündür.
Bu kapsamda, tezin birinci bölümünde, genel çerçevede miras sözleşmesine ilişkin bilgilere yer verilmiştir. Tezin ikinci bölümünde miras sözleşmelerinin kurulması ve miras sözleşmelerine ilişkin yokluk ve kesin hükümsüzlük hâlleri incelenmiştir. Tezin üçüncü bölümünde ise miras sözleşmesinin Kanun gereği kendiliğinden sona erme hâlleri ile iradi sona erme hâlleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Miras sözleşmesinin iradi sona erme hâlleri kapsamında Türk Medeni Kanunu'nun 546. maddesinin ikinci fıkrası ile 547. maddesi çerçevesinde miras sözleşmesinden dönme hakkı incelenmiştir. Mirasbırakanın, miras sözleşmesinin yapılmasından sonra miras sözleşmesi ile bağdaşmayan tasarruflarının bulunması hâlinde, miras sözleşmesinin hükümden düşmesinin ve miras sözleşmesinden dönmenin söz konusu olup olmayacağı değerlendirilmiştir.
Anahtar kelimeler: Ölüme bağlı tasarruf, miras sözleşmesi, bağlayıcılık, sona erme, dönme.

Abstract:
It is possible for the legator to state the orders that he wants to take effect after his death, within the framework of some legal institutions in his lifetime. Disposition mortis causa in the formal sense, which are referred to as the form conditions to which the legator is subject when declaring his will, which includes his wishes regarding the post-death, can be expressed seen as testament and inheritance contract. While the will is a unilateral disposition mortis causa; the inheritance contract is a bilateral legal disposition mortis causa in which the parties mutually bind each other.
The contractual and binding nature of the inheritance contract is important for the termination of the contract. It is not possible to unilaterally terminate the inheritance contract at all times and freely differently from a will. These dispositions mortis causa can only be terminated unilaterally if there is one of the cases of disinheritance based on the second paragraph of Article 546 of the Turkish Civil Code No. 4721, and due to the non-fulfillment of the obligation between the two persons within the framework of Article 547 of the Turkish Civil Code. In addition to these termination cases, it is also possible for the inheritance contract to become null and void as a result of the cancellation sanction, to terminate automatically, and to terminate the inheritance contract by agreement of the contracting parties.
In this context, in the first part of the thesis, information about the inheritance contract is given in the general framework. In the second part of the thesis, the establishment of inheritance contracts and the nullity and absolute nullity of inheritance contracts are included. In the third part of the thesis, the cases of spontaneous termination of the inheritance contract and the cases of voluntary termination are discussed in detail. In the framework of the voluntary termination of the inheritance contract, the right to revoke the inheritance contract according to the second paragraph of the 546th article and the 547th article of the Turkish Civil Code has been examined. In the event that the legator has dispositions incompatible with the inheritance contract after its conclusion, it has been evaluated whether it will be possible to revoke it and that the inheritance contract terminate.
Key Words: Disposition mortis causa, inheritance contract, binding, termination, revocation.