Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin problem çözme becerileri, karar verme stilleri ve öfke tarzları
A study about problem solving skills, styles of making decisions and anger types of physical education and sports teachers
Yazar: VEYSEL TEMEL
Danışman: DOÇ. DR. VEDAT AYAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi = Physical education ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Karar verme stilleri = Decision making styles ; Karar verme yöntemleri = Decision making methods ; Problem çözme = Problem solving ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Öfke = Anger ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma; beden eğitimi öğretmenlerinin problem çözme becerisi, karar verme stilleri ve öfke tarzlarının çeşitli değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymak ve problem çözme becerisi, karar verme stilleri ve öfke tarzları arasında bir ilişkinin olup olmadığını ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. 
Araştırma modeli olarak nicel araştırma yöntemlerinden betimsel yöntem benimsenmiştir. Araştırma grubunu Konya il merkezinde görev yapan 86'sı kadın, 150'si erkek olmak üzere toplam 236 beden eğitimi öğretmeni oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak "Problem Çözme Envanteri", "Melbourne Karar Verme Ölçeği" ve "Sürekli Öfke-Öfke Tarz Ölçeği" ve beden eğitimi öğretmenlerinin kişisel özelliklerini belirlemek için araştırmacı tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır.
Ölçümlerin, Normal dağılıma uygun olup olmadığını belirlemek için tek örneklem Kolmogorov Smirnov Testi uygulanmış. Normal dağılımlar için T-Testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), testi gruplar arası farkı belirleyebilmek için de Tukey Testi kullanılmıştır. Normal olmayan dağılımlar için Kruskal Wallis-H, Mann Whitney-U testi kullanılmıştır. Üç ölçek arasında ilişkiyi belirlemek için de Korelasyon analizi uygulanmıştır. Normal olmayan dağılım için sperman, normal dağılım için Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon analizi yapılmıştır.
Araştırmaya katılan öğretmenlerin orta seviyede problem çözme becerilerine sahip oldukları, Karar vermede öz saygı düzeylerinin yüksek olduğu, dikkatli karar verme düzeyinin yüksek, kaçıngan, erteleyici ve panik karar verme stillerinin ise düşük olduğu ve sürekli, kontrol altına alınmış, dışa vurulan ve içe vurulan öfke düzeylerinin orta seviyede olduğu tespit edilmiştir. Beden eğitimi öğretmenlerinin problem çözme, karar verme ve sürekli öfke ve öfke ifade tarzları arasındaki sperman dağılımına göre toplam problem çözme düzeyi dışında negatif ve pozitif bir ilişkinin olduğu ve pearson momentler çarpımı korelasyon dağılımına göre dışa vurulan öfke dışında negatif yönde bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Kişisel özelliklere göre ise gerek problem çözme becerisi, gerek karar verme ve gerekse de öfke tarzı bazı değişkenlere göre anlamlı farklılık bulunurken bazılarında ise anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.



Anahtar Kelimeler: Problem Çözme, Karar Verme, Öfke, Beden Eğitimi Öğretmeni

Abstract:
This study was done with the aim of setting forth whether physical education teachers' problem solving skills, decision making styles and anger types differentiate due to different variables and whether there is a relation between their problem solving skills, decision making styles and anger types.
Descriptive method, one of the quantitative research methods, was seized as research model. Research group consists of totally 236 physical education teachers, 86 women and 150 men, who work at Konya province center. "Problem Solving Inventory", "Melborn Decision Making Scale" and "Trait Anger-Anger Type Scale" were used for data gathering device and "Personal Information Form" was used for deciding personal characteristics of physical education teachers which was developed by researcher.
The unique sample Kolmogorov Smirnov Test was used in order to determine whether measurings are suitable for normal dispersion. T-test and one way variance analysis test (ANOVA) were used for normal dispersions and Tukey Test was used for determine the differences between groups. Kruskal Wallis-H and Mann Whitney-U test were used for non-normal dispersions. Correlation analysis was used in order to determine the relation between three scales.  Sperman was done for non-normal (non-parametric) dispersions and Pearson Product-Moment Correlation was done for normal (parametric) dispersions.  
It is determined that teachers, participated in the search, have mid-level problem solving skills and they have high levels of self-esteem in decision making and careful decision making styles. While they have low levels of avoidant, postponer and panic decision making; their trait, controlled, postponer, expressed and kept anger levels are in mid-level. It is also confirmed that in terms of sperman dispersion there is negative and positive relation, except total problem solving level, between physical education teachers' problem solving and decision making and their trait anger and anger wording and, in terms of Pearson product-moment correlation there is a negative relation except expressed anger. In terms of personality features, while there is a meaningful difference either in problem solving skills or decision making and anger type variables, there isn't meaningful difference on some of them.





Key Words: Problem Solving Skills, Styles of Making Decisions, Anger, Physical Education and Sports Teachers