Borsa İstanbul bilgi teknolojileri endeksinin makroekonomik göstergelere tepkisinin değerlendirilmesi: Türkiye ve Polonya üzerine karşılaştırmalı bir analiz
An Evaluation of the reaction of Borsa İstanbul information technology index to macroeconomic indicators: A Comparative analysis on Turkey and Poland
Yazar: SİNEM TUBA TAŞDEMİR SAYGI
Danışman: PROF. DR. SEMRA KARACAER
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Polonya = Poland ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Bu çalışmada, son yıllarda önem kazanan ve sürdürülebilir büyümenin önemli faktörlerinden biri olarak görülen bilişim teknolojilerinin, borsaya kote şirketler temel alınarak Türkiye ve Polonya için karşılaştırmalı olarak ekonomilerine ilişkin açıklanan makroekonomik göstergeler karşısında gösterdikleri hareketlerin etkin piyasalar hipotezine göre yarı-güçlü formda piyasa etkinliğinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, 2014-2023 dönemi Borsa İstanbul Bilişim Endeksi ve Varşova Bilgi Teknolojileri Endeksi verileri ile Türkiye ve Polonya'ya ait ekonomik büyüme ve milli gelir, ödemeler dengesi ve dış ticaret verileri ile işsizlik verilerinin açıklama tarihleri olay çalışması için temel olarak incelenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre %1 anlamlılık seviyesinde ekonomik büyüme ve milli gelir rakamları, dış ticaret ve ödemeler dengesi verileri ile işsizlik rakamlarının açıklanmasına dair olaylara Türkiye ve Polonya bilişim endekslerini yarı güçlü formda etkin olarak benzer tepkiler göstermiştir. Ayrıca, işsizlik rakamlarının açıklanması bakımından tüm anlamlılık seviyelerinde Türkiye ve Polonya bilişim endekslerinin yarı güçlü formda etkin özellikler sergiledikleri ortaya koyulmuştur. Bu sonuçlara göre, Türkiye ve Polonya'nın yarı güçlü formda etkin piyasalara ve bilişim endekslerine sahip olması, her iki ülkenin hem borsalarına hem de bilişim sektörlerine yeni yerli ve yabancı yatırımcılar çekebilmelerine ve mevcut yatırımcıların benzer şekilde her iki ülkenin borsalarındaki ve bilişim sektörlerindeki yatırım miktarlarını arttırabilmelerine imkân verebilir.

Abstract:
This study aims to determine the semi-strong form market efficiency of information technologies, which have gained importance in recent years and are seen as one of the significant factors of sustainable growth, against the macroeconomic indicators announced for their respective economies comparatively for Turkey and Poland, based on the companies listed on the stock exchange, along with the efficient market hypothesis. As a basis for the case study, Borsa Istanbul Information Technology Index data and Warsaw Information Technology Index data for the period 2014-2023, as well as the announcement dates of economic growth and national income, balance of payments and foreign trade and unemployment data of Turkey and Poland were examined. The results of the research indicate that at the 1% significance level, Turkish and Polish IT indices showed similar reactions to the events regarding the announcement of economic growth and national income figures, foreign trade and balance of payments data and unemployment figures, effectively in the semi-strong form. In addition, it has been revealed that Turkish and Polish IT indices exhibit semi-strong form efficiency at all significance levels in terms of explaining unemployment figures. According to these results, the fact that Turkey and Poland have semi-strong form efficient markets and IT indices enables both countries to attract new domestic and foreign investors to both their stock markets and IT sectors, and existing investors can similarly increase their investment amounts in the stock markets and IT sectors of both countries may allow.