Türk hukuk mevzuatındaki gelişmelerin feminist hukuk teorisi açısından analizi
Analysis of developments in Turkish legal legislation in terms of feminist legal theory
Yazar: SELİN ÖZBEDEN OFLUOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. BURAK KOÇAK
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Feminist Eleştiri Kuramı = Feminist Criticism Theory ; Feminist kuram = Feminist theory ; Feminizm = Feminism ; Toplumsal cinsiyet = Gender

Özet:
Feminizm, içinde bulunduğumuz eril egemenliğin toplumun tüm alanına yayılmış ve
hatta sorgulanmaya gerek duyulmayacak derecede benimsenmiş bir düzen olduğunu
savunmaktadır. Feminist hukuk, bu eril iktidarın hukuki ve siyasi tarafına odaklanan, eleştirel
bir hukuk dalıdır. Zira hukuk alanındaki kadın sorunları, günümüzde politik bir sorun haline de
gelmiştir. Feminist hukuk, kadınların ikinci planda ve baskıyla yaşamak zorunda kaldıkları, eril
yapıların içinde var olma mücadelesi verdikleri düzeni algılama, tanımlama ve ona karşı
mücadele etme yöntemleri geliştirmeye çalışmaktadır. Devlet, yasal olarak kadın ve erkek
eşitliğini sağlamanın yanında, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin altında yatan sosyal, kültürel,
ekonomik, hukuki faktörleri belirleyerek ortadan kaldırmakla da yükümlüdür. Türkiye'de
toplumsal cinsiyet eşitliği yasal düzenlemelerle iyileştirilmeye çalışılsa bile bu düzenlemelerin
uygulamaya geçmesinde ve günlük hayatta işlerlik kazanmasında hala sorunlar yaşandığı
görülmektedir. Bu çalışmada, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ve bazı temel kanunları
nezdinde, kadına ilişkin hükümler ele alınmış, toplumsal cinsiyet eşitliğine uyan ve uymayan
maddeler ve kararlar incelenmiş; uymayanlar hakkında feminist eleştirilerde ve önerilerde
bulunulmuştur. Hukukun eril olduğu ve ataerkil düzeni koruduğu iddiası ve bunu hangi yollarla
yaptığı bu tezin çıkış noktasını oluşturmaktadır.

Abstract:
Feminism argues that the current patriarchal dominance has permeated all areas of
society and has been adopted to such an extent that it does not even require questioning.
Feminist jurisprudence is a critical branch of law that focuses on the legal and political aspects
of this male power. Indeed, issues concerning women in the field of law have also become a
political issue today. Feminist law seeks to develop methods for perceiving, defining, and
combating the system in which women are forced to live in a subordinate position and struggle
for existence within patriarchal structures. The state is obligated not only to ensure legal
equality between women and men but also to identify and eliminate the social, cultural,
economic, and legal factors underlying gender inequality. Although efforts have been made to
improve gender equality in Turkey through legal regulations, it is evident that there are still
issues in the implementation of these regulations and their effectiveness in daily life. This study
examines the provisions related to women in the Constitution of the Republic of Turkey and
some fundamental laws, analyzing the articles and decisions that comply with and do not
comply with gender equality; feminist critiques and suggestions are provided regarding those
that do not comply. The assertion that the law is male-oriented and preserves the patriarchal
order, along with the means by which it does so, forms the starting point of this thesis.