İnflamatuvar bağırsak hastalıklarında tutulum yerlerine göre sistatin C düzeyi
Cystatin C levels according to the effected part of the gastrointestinal tract in inflammatory bowel diseases.
Yazar: MURAT SARIÇİÇEK
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP KARAALİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Crohn hastalığı = Crohn disease ; Kolit-ülseratif = Colitis-ulcerative ; Sistatinler = Cystatins ; İnflamatuar bağırsak hastalıkları = Inflammatory bowel diseases

Özet:
Amaç: İnflamatuvar bağırsak hastalıkları, nedeni tam anlaşılamamış ataklar ve remisyonlarla seyreden kronik ve inflamatuvar bağırsak hastalıklarını tanımlar. Bu hastalıkların tanı ve tedavisinde inflamasyonun yeri ve şiddeti belirleyici olmaktadır. Bu bilgiye daha çabuk ve kesin ulaşmak için klinikte kullanımı kolay ve invazif olmayan bir belirteç ihtiyacı bulunmaktadır. İnflamasyon ile ilişkisi gösterilmiş olan fakat İnflamatuvar bağırsak hastalıklarında çalışmasına rastlamadığımız sistatin C; vücutta tüm çekirdekli hücrelerden sabit hızda sentezi yapılan, böbrekler dışında atılım yolu olmayan bir proteindir. Çalışmamızda sistatin C düzeyinin İnflamatuvar bağırsak hastalıklarının yönetiminde etkinliğini ortaya koymayı amaçladık.

Gereç ve Yöntemler: Çalışmamızda bilinen başka kronik hastalığı olmayan 24 Crohn hastası ve 63 Ülseratif kolit hastası incelendi. Bir yıl içerisinde yapılmış endoskopik incelemeyle gösterilmiş tutulum lokalizasyonları belirlendi. Periferik kan örneklerinden Sistatin C, hemogram, sedimentasyon, C-reaktif protein çalışıldı. Hastaların yaşı ve hastalık süresi kaydedildi. Analiz için SPSS 15.0 kullanıldı. İstatistiksel anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edildi.

Bulgular: Pankolit olan İnflamatuvar bağırsak hastalarının diğer tutulum lokalizasyonlarına göre anlamlı olarak yüksek sistatin C değerine sahip olduğu görüldü. (p: 0,045) Sistatin C ve hesaplanmış glomeruler filtrasyon hızının (e-GFR) birbiriyle korelasyonu olduğu belirlendi. (p:0.021) Renal yetmezliği olmayan bir örneklem olan çalışma grubumuzda pankolitli hastaların e-GFR düzeyleri diğer lokalizasyonlardan farklı değildi. (p:0.089) Tüm tutulum lokalizasyonlarında C-reaktif protein, hemogram parametreleri, sedimentasyon ile sistatin C düzeyi arasında anlamlı ilişki saptanmadı.

Sonuçlar: Mukozal inflamasyon olan bağırsak yüzeyinin en fazla olduğu pankolitli hastalarda sistatin C düzeyi renal fonksiyonlardan bağımsız olarak diğer lokalizasyonlara göre daha yüksek saptandı. Bu sonuç; inflamatuvar bağırsak hastalıklarının yönetiminde sistatin C'nin klinik olarak kullanılabilir bir inflamasyon belirteci olduğunu ortaya koymaktadır. Etkinliğin daha iyi anlaşılabilmesi için sağlıklı hastalar da çalışmaya dahil edilerek daha fazla sayıda hasta grubu ile kontrollü çalışmalar yapılmalıdır.

Abstract:
Objective: Inflammatory bowel disease (IBD) is a chronic and inflammatory process in the bowel with unknown attacks and remissions. Location of the effected segment of the gastrointestinal tract and severity of the disease are important for diagnosis and treatment. In order to get this information faster and more definitive; practical, easy to use, non-invasive indicators are needed. Cystatin C is a protein that can be produced from all cells with nuclei with constant speed and excreted from kidney. Cystatin C levels and its relationship with inflammation was shown already. But there isn't any study about the relationship with IBD and cystatin C levels. We aimed to show to effectivity of the cystatin C levels in the management of the IBD.

Material and Methods: We included 24 Crohn and 63 Ulcerative colitis patients with no other chronic diseases. During the one year period we determined the effected part of the gastrointestinal tract endoscopically. We measured cystatin C, complete blood count, sedimentation rate, C-reactive protein levels in peripheral blood samples. We recorded patients ages and duration of disease. We used SPSS 15.0 for analyses. We refer to statistically significant as P < 0.05.

Findings: Cystatin C levels were significantly higher in the patients with pancolitis than other segment involvements (p:0.045). The correlation between cystatin C level and estimated Glomerular Filtration Rate (e-GFR) had determined (p:0.021). Because there wasn't any patients with renal failure in our study, e-GFR levels of patients with pancolitis weren't different from the patients with other segment involvement (p:0.089). Other segment involvements correlation with the C-reactive protein levels, complete blood counts, sedimentation rate, cystatin C levels were statistically non-significant.

Results: Pancolitis is the situation with most expanded mucosal involvement, and cycstatin C levels were highest in the patients with pancolitis, and renal function state was irrelevant. This shows cystatin C can be used as a marker for inflammation in IBD patients and management of the disease. In order to make a comprehensive study, healthy control groups must be added.