Yetişkinlerde oyun oynama motivasyonunun bilişsel kaçınma ile ilişkisinin incelenmesi
Examination of the relationship between cognitive avoidance and gaming motivation in adults
Yazar: EKİN DARAOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE SETENAY İRİS KOÇ
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel kaçınma = Cognitive avoidance ; Motivasyon = Motivation ; Oyunlar = Games ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Yetişkinler = Adults ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı yetişkinlerde dijital oyun oynama motivasyonu ile bilişsel kaçınma arasındaki ilişkisinin incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda çalışmanın evreni, Türkiye'deki bilgisayar, video ve internet oyunları oynayan yetişkin bireylerden meydana gelmektedir. Çalışmanın örneklemini ise bu evrenden kolayda örnekleme yöntemi ile seçilen 398 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin toplanmasında çevrimiçi anket tekniği kullanılmıştır. Verilerin toplanması amacıyla Lafrenière, Verner-Filion ve Vallerand (2012) tarafından geliştirilen ve Türkçe dili ve kültürüne uyarlama çalışması Akın, Kaya ve Demirci (2015) tarafından gerçekleştirilen Oyun Motivasyonu Ölçeği ile Gosselin, Langlois ve Freeston (2002) tarafından geliştirilen ve Türkçe'ye uyarlaması ise Akyay (2016) tarafından gerçekleştirilen Bilişsel Kaçınma Ölçeği kullanılmıştır. Ayrıca araştırmacı tarafından hazırlanan ve katılımcıların yaş, cinsiyet ve eğitim düzeyi gibi demografik bilgilerinin elde edilmesini amaçlayan Sosyodemografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Bu çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmış ve araştırma kapsamında toplanan veriler SPSS.26 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada kullanılan ölçeklerin bu çalışmadaki güvenilirlikleri Cronbach Alpha ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, oyun oynama motivasyonu ile bilişsel kaçınma arasında anlamlı ve doğru orantılı bir ilişki tespit edilmiştir. Oyun oynama motivasyonu ile yaş, cinsiyet ve eğitim düzeyi; bilişsel kaçınma ile de yaş ve cinsiyet arasında anlamlı farklılaşmalar tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between cognitive avoidance and motivation to play digital games in adults. In accordance with this purpose, the population of the study consists of adult individuals in Turkey who play computer, video and internet games. The sample of the study consists of 398 participants selected by convenience sampling method from this population. Online survey technique was used to collect the research data. In order to collect the data, Gaming Motivation Scale developed by Lafrenière, Verner-Filion and Vallerand (2012) and adapted to Turkish language and culture by Akın, Kaya and Demirci (2015), and Cognitive Avoidance Scale developed by Gosselin, Langlois and Freeston (2002) and adapted into Turkish by Akyay (2016) were used. In addition, Sociodemographic Information Form, which was prepared by the researcher and aimed to obtain the demographic information of the participants such as age, gender and education level, was used. In this study, the correlational survey model was used and the data collected within the scope of the research were analyzed by using SPSS.26 program. The reliability of the scales used in the study was evaluated by Cronbach's Alpha. According to the results of the research, a significant and directly proportional relationship was found between gaming motivation and cognitive avoidance. Significant differences were found between gaming motivation and age, gender and education level; and between cognitive avoidance and age and gender.