Kimlik-güvenlik ilişkisinin bir örneği olarak Avrupa komşuluk politikası ve Avrupa Birliği güvenliği
European neighbourhood policy and European Union security as an example of the relationship between identity-security
Yazar: KAMİL EFKAN ERKAN
Danışman: PROF. DR. NURŞİN ATEŞOĞLU GÜNEY
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Güvenlik = Security ; Güvenlik politikaları = Security policies ; Kimlik = Identity ; Komşuluk = Neighbour hood ; Ötekileşme = Otherisation ; Ötekilik = Otherness

Özet:
Güvenlik kavramı, AB kimliğinin vazgeçilmez önceliklerinden olmuştur. Bu çalışmada; bu nedenle Soğuk Savaş sonrası AB'nin güvenlik politikasında ötekileştirme örneği olarak Avrupa Komşuluk Politikası çerçevesinde Akdeniz politikasına bakılmıştır. Çünkü çeşitli toplumsal yapıları barındıran Akdeniz, Avrupa güvenliğini etkileyen önemli bölgelerden birisi olmuştur. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır: İlk bölümde, uluslararası ilişkilerde kimlik-güvenlik ilişkisi Konstrüktivizm Teorisi yardımıyla incelenmiştir. İkinci bölümde, AB güvenlik anlayışı içinde kimlik oluşum sürecinin etkisine bakılmıştır. Son bölümde, tezin ana konusu olan Avrupa Komşuluk Politikası'nın Akdeniz bölgesinde uygulanmasına bakılmıştır. Böylece Avrupa Komşuluk Politikası'nın Akdeniz'e genişletilmesiyle oluşturulan kimlik-güvenlik ilişkisinin AB güvenliği üzerindeki etkisine bakılmıştır.Teorik ve Pratik açıdan bakıldığında, uluslararası ilişkilerin merkezinde yer alan bir kavram olan güvenlik konusunda, güvenliği sağlanacak olan Ben ve tehdit eden Öteki şeklinde bir ikilik meydana gelmiştir. Ben kimliği, Öteki üzerinden tanımlandığı için kimliğin oluşum süreci aynı zamanda bir ötekileştirme sürecidir. Soğuk Savaş döneminde güvenlik barış ve istikrar için Avrupa'da birlik yani bir güvenlik topluluğu oluşturulmaya çalışılmıştır. Soğuk Savaş döneminin bitimiyle tehdit algılamaları ve buna bağlı güvenlik anlayışı değişmiştir. Bu nedenle AB uluslararası düzeyde küresel bir aktör olabilmek için siyasal bir kimliğe ihtiyaç duymuştur. Sonuçta, Soğuk Savaş sonrası dönemde AB, Akdeniz'in güneyini Avrupa güvenliği için tehditlerin kaynağı olarak düşünmüştür. Bu nedenle denilebilir ki; AB, Akdeniz'in güneyini ötekileştirmiştir. Bu şekilde AB, Avrupa kimliğinden farklı olarak ayrı bir kimlik ve güvenlik alanı yaratmayı amaçlamaktadır. Üstte anılan üç bölüm çerçevesinde bu amaç irdelenmeye çalışılmıştır.

Abstract:
Security notion has become an essential priority for the EU?s identity. In this study, Post-Cold War Mediterranean section are examined at European Neighborhood Policy as an example of othering in the EU's foreign policy. The study is composed of three parts. In the first chapter, security and identity relation in international relations is investigated with the help of Constructivism Theory. In the second chapter, the effect of the process of identity formation is examined within sense of the EU security. In the final chapter, The implementation of the European Neighbourhood Policy in the Mediterranean region, main subject ofthe thesis, are examined. Thus, relationship between security and identity created by the extension of the European Neighbourhood Policy to the Mediterranean region is examined on the effect of the EU security.Theoretical and practical terms, about security which is situated in the center of international relations, whose security to be provided is self and the other that is threatening occurred in a form of duality. Identity of self is a process of othering due to defined through the other. During the Cold War period is tried to be constituted a security community and unity in Europe for security, peace and stability. With the end of the Cold War Era, the threat perceptions and security understanding that is attached the threatens have changed. Therefore, the EU needed a political identity to become a global actor at the international level. As a result, Post-Cold War Era the EU thought South of the Mediterranean that the sources of threats of the European security. Therefore, the EU made them othering. The EU aims to create a different identity and security area from European identity. This purpose is discussed within the framework of the three sections that referred to above.