Sıklıkla kullanılan bitkisel ürünlerin ilaçlar ile olası etkileşmelerinin eczacılar tarafından farkındalıklarının değerlendirilmesi
The evaluation of the awareness of pharmacists on theinteraction between widely used herbal products and drugs
Yazar: MURAT ŞAHİN BAYPINAR
Danışman: PROF. DR. AYŞE NURŞEN BAŞARAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Bitki-ilaç etkileşimi = Herb-drug interactions ; Eczacılar = Pharmacists ; Farkındalık = Awareness ; Ginkgo biloba = Ginkgo biloba ; Hypericum perfoliatum = Hypericum perfoliatum ; Panax = Panax ; Tamamlayıcı tedaviler = Complementary therapies ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal ; İlaç etkileşimleri = Drug interactions ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Dünyanın pek çok bölgesinde bitkisel
ilaçların ve besin desteklerinin kullanımı oldukça fazla artış göstermektedir. Pek çok
bitkisel ürün internet yoluyla satıldığından bu ürünlerin kontrolsüz bir pazarda tüketici
ve hastalar tarafından ne ölçüde kullanıldığını değerlendirmek zordur. Bu nedenle pek
çok ülke geleneksel ürünlerin ruhsatlandırılması için düzenlemelere başlamıştır. Diğer
taraftan, tedavinin başarısını etkileyen çok önemli bir konu olan bitkisel ilaçlar ile
sentetik ilaçların etkileşme sıklığı henüz tam olarak bilinmemektedir. Hastalar aile ve
arkadaş tavsiyesine göre bitkisel ilaçları kullanmaktadırlar. Genel olarak bitkisel ilaç
kullanımlarını hekim ve eczacılarına haber vermemektedirler. Hastaların pek çoğunun
ve eczacılar da dahil sağlık çalışanlarının da bitkisel ürün-ilaç etkileşmesi hakkında
yeterli bilgisi bulunmamaktadır. Etkileşmelere ilişkin bilgi yetersizliği muhtemelen
etkileşmelerin farkında olunmaması ya da rapor edilmemesinden kaynaklanmaktadır.
Ginkgo biloba, Panax ginseng, Hypericum perforatum, Aloe vera ve Allium sativum
çok yaygın olarak kullanılan bitkisel ilaçlardır. Bu çalışmada, sıklıkla kullanılan bu
bitkisel ilaçların, tedavide kullanılan ilaçlarla etkileşmelerinin eczacılar tarafından
değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada geniş bir anket kullanılarak, eczacıların
bu bitkisel ilaçların kullanım alanları, istenmeyen etkileri, ilaçlarla olası etkileşmeleri
hakkında bilgileri değerlendirilmiştir. Eczacıların yarısından çoğunun bitkisel ürünler
ve ilaçlar arasındaki etkileşmeler hakkında yeterli bilgiye sahip olmadıkları
gözlenmiştir.


Anahtar Kelimeler: Bitki, bitkisel ilaçlar, bitki-ilaç etkileşimleri, eczacı farkındalığı,
alternatif tedavi, Ginkgo biloba, Panax ginseng, Hypericum
perforatum, Aloe vera, Allium sativum.

Abstract:
The use of herbal medicines and nutritional
supplements has been increased dramatically in many parts of the world. Since many
herbal products has been sold over the internet. It is difficult to evaluate the extent of
the use of them by consumers and patients in an uncontrolled market. Therefore, many
countries have started to apply registration schemes for traditional medicines. On the
other hand, the incidence of interaction between herbal medicines with conventional
drugs, which is a very important issue that affects the success of therapy, is not still
fully known. The patients often rely on friends and family for advice about herbal
medicines. Generally, they do not report their usage of herbal medicines to their
healthcare physicians and pharmacists. Many of the patients and health care
professionals including pharmacists are still in lack of information about herbal
product drug interactions. The lack of information related to interactions may be due
to under-reporting or unrecognized interactions since the patients consider herbal
medicines safe, even if taken with a prescription drug. Ginkgo biloba, Panax ginseng,
Hypericum perforatum, Aloe vera and Allium sativum are the widely used herbal
medicines. In this study it was aimed to evaluate the awareness of pharmacists on the
interactions of this commonly used herbal medicines with drugs. In the study using a
comprehensive questionnaire, the knowledge of pharmacists on the area of usage of
these herbal medicines, their adverse effects and the possible interactions between
drugs were evaluated. It was observed that more of than half of the pharmacists do not
have the sufficient information about the interactions between herbal medicine and
drugs.


Keywords: Herb, herbal medicines, herb-drug interactions, awareness of pharmacists,
alternative therapy, Ginkgo biloba, Panax ginseng, Hypericum
perforatum, Aloe vera, Allium sativum.