Dışavurumcu eğilimler bağlamında resimde figüratif soyutlama
Figurative abstraction in painting within the context of expressionist tendencies
Yazar: SELİN BAŞAĞ
Danışman: PROF. OLCAY ATASEVEN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
"Dışavurumcu Eğilimler Bağlamında Resimde Figüratif Soyutlama" başlığını kapsayan bu araştırmanın temel amacı, 19. ve 20. yüzyılda ortaya çıkan dışavurumcu yaklaşımların, özellikle empresyonizme karşı gelişen, sanatta görünenin ötesindeki gerçeği, sanatçının içsel duygularını vurgulayan eğilimleri anlamaya çalışmaktır. Bu yaklaşımlarda sanatçının, psikolojisi ve yaşantısını, öznel bakış açısıyla yorumlamayarak eserlerine aktarması önemlidir. Sanatçı, eserlerini oluştururken deneyimlerini ve bilinçaltındaki izlenimleri yansıtmayı amaçlar. Araştırmada, figüratif imgeler üzerine odaklanan sanatçıların, içsel yaşantılarını, figür nesneleri aracılığıyla nasıl soyutladıkları ve çözümlendikleri ele alınmıştır. Bununla birlikte sanatçıların dışavurumcu bağlamında nasıl bir yaklaşım sergiledikleri ve içsel dünyalarını nasıl ifade ettikleri incelenmeye çalışılmıştır.
Dışavurumcu anlayış, sanatçının öznel ifadesini bulduğu bir anlatımdır. Figüratif resim, dışavurumcu ifade biçimlerinden biridir ve sanatçının eserlerinde kendine özgü bir dil geliştirmesini sağlar. Sanatçı, soyutlama ve dışavurum aşamasında içsel dürtülerinin izlerini resimlerine yansıtır. Araştırmada, sanatçının eserindeki içsel unsurların yansımasına odaklanılarak resimsel soyutlama aşamasındaki figüratif ifadeler çözümlenmekte ve soyut dışavurumcu etkilerin resimsel çerçevede incelenmesine odaklanılmaktadır. Yapıtların soyutlama süreçleri ile sanatçıların içsel dünyaları arasındaki bağları öne çıkaran bu çalışma, dışavurumcu anlayışla birlikte kişisel üretim sürecini destekleyen ayrıntıları inceleyen ve anlamlandıran bir çabayı içermektedir.
Bu araştırma, Dışavurumcu etki altındaki sanatsal akımların evrimini inceleyerek, Dışavurumculuk akımının doğuşundan başlayıp Soyut Dışavurumculuk ve Yeni Dışavurumculuk içindeki soyutlama etkisinin anlaşılmasına odaklanmaktadır. Bunu anlamak için dışavurumcu akımların tarihsel ve temel özellikleri incelenmiş, soyut dışavurumcu etkinin sanatsal evrimi araştırılmış, özellikle soyut dışavurumcu akımın ortaya çıkış sürecinde etkili olan Fovizm, Dadaizm ve Sürrealizm gibi akımlara da değinilmiştir. Araştırmada, nitel araştırma yöntemi kullanılmış ve Dışavurumcu bağlamda soyut figüratif çalışmalar yapan belli başlı sanatçıların eserleri üzerinde analizler yapılarak çalışma sınırlandırılmıştır.

Abstract:
The primary objective of this research, encompassing the title "Figurative Abstraction in Painting within the Context of Expressionist Tendencies," is to understand the expressionist approaches that emerged in the 19th and 20th centuries, particularly those evolving in contrast to Impressionism, aiming to grasp the tendencies that emphasize the inner emotions of the artist beyond what is visibly present in art. In these approaches, it is crucial for the artist to convey their experiences and subconscious impressions onto their works without interpreting them from a subjective perspective. The artist aims to reflect their experiences and subconscious impressions while creating their works. The research delves into how artists focusing on figurative images abstract and analyze their inner experiences through figurative objects. Furthermore, the study attempts to examine the expressionist approach of artists and how they express their inner worlds.
The expressionist understanding is a narrative where the artist finds their subjective expression. Figurative painting is one of the forms of expressionist expression, enabling the artist to develop a unique language in their works. The artist reflects traces of their inner impulses in their paintings during the abstraction and expression stages. The research focuses on analyzing figurative expressions during the process of pictorial abstraction, emphasizing the reflection of internal elements in the artist's work and examining abstract expressionist influences within a pictorial framework. This study highlights the connections between the abstraction processes of artworks and the inner worlds of the artists, aiming to investigate and interpret the details supporting the personal production process along with the expressionist understanding.
This research focuses on examining the evolution of artistic movements influenced by Expressionism, starting from the inception of Expressionism and concentrating on understanding the impact of abstraction within Abstract Expressionism and New Expressionism. To comprehend this, the historical and fundamental characteristics of expressionist movements have been explored, and the artistic evolution of abstract expressionist influence has been researched, with special mention given to movements such as Fauvism, Dadaism, and Surrealism, which were influential during the emergence of abstract expressionism. Qualitative research methods have been employed in the study, with analyses conducted on the works of prominent artists engaged in figurative abstract works within an expressionist context to limit the scope of the study.