Oreksinin oluşturduğu kardiyovasküler etkilerde merkezi siklooksijenaz ve lipooksijenaz yolakların aracılığının araştırılması
The investigation of the mediation of central cyclooxygenase and lypooxygenase pathways in orexin-induced cardiovascular effects
Yazar: GÖKÇEN GÜVENÇ
Danışman: PROF. DR. MURAT YALÇIN
Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Diyaliz = Dialysis ; Kalp atriumları = Heart atria ; Kan basıncı = Blood pressure ; Kardiyovasküler fizyolojik fenomen = Cardiovascular physiological phenomena ; Kardiyovasküler sistem = Cardiovascular system ; Lipoksijenaz inhibitörleri = Lipoxygenase inhibitors ; Lökotrienler = Leukotrienes ; Oreksin = Orexin ; Prostaglandin-endoperoksit sentazlar = Prostaglandin-endoperoxide synthases ; Prostaglandinler = Prostaglandins

Özet:
Bu çalışmada, merkezi yolla uygulanan oreksinin kardiyovasküler etkilerini belirlemek ve oreksinin yaratmış olduğu bu etkilerde merkezi siklooksijenaz (COX), lipooksijnaz (LOX), tromboksan A2 (TXA2), prostaglandin (PG) E, D ve F2α'nın aracılığını göstermek ve oreksinin posterior hipotalamustan (PH) ekstraselüler PG çıkışlarına etkisini ortaya koymak amaçlandı. Çalışmada 107 adet erkek Sprague Dawley ırkı sıçan kullanıldı. Sevofluran anestezisi (% 2–4 / % 100 O2) altında kardiyovasküler parametrelerin takibini yapabilmek amacıyla sol femoral arterlerine heparinli % 0,9 tuzlu su (100 Ü/ml) ile doldurulmuş katater (PE 50) yerleştirildi. Merkezi yolla ilaç enjeksiyonları için ise sıçanların serebral yan ventriküllerine (s.y.v.) 22 G paslanmaz çelik iğneden elde hazırlanmış kılavuz kanül yerleştirildi. Ekstraselüler total PG seviyesini belirlemek amacıyla PH'den mikrodiyaliz çalışması yapıldı. Çalışmada ilk olarak merkezi yolla uygulanan oreksinin, arteriyel kan basıncı ve kalp atım sayısı üzerine etkileri araştırıldı. Oreksin (0,75, 1,5 ve 3 nmol; s.y.v.) doza- ve zamana- bağlı olarak sıçanlarda kan basıncını arttırıcı ve taşikardik yanıtlara neden oldu. Ayrıca oreksin (1,5 nmol; s.y.v.) uygulaması ile PH'de ekstraselüler total PG seviyesinde artış meydana geldi. Oreksinin yaratmış olduğu bu kardiyovasküler etkilerde merkezi COX, LOX, TXA2, PGE, PGD ve PGF2α'nın aracılığını göstermek için seçici olmayan COX inhibitörü ibuprofen (250 ve 375 µg; s.y.v.), seçici olmayan LOX inhibitörü nordihydroguaiaretic asit (NDGA) (250 µg; s.y.v.), TXA2 sentez inhibitörü furegrelate (250 ve 375 µg; s.y.v.), PGE ve PGD'nin reseptör antagonisti AH6809 (5 µg; s.y.v.) veya PGF2α reseptör antagonisti PGF2α dimethyl amine (50 µg; s.y.v.) ön tedavisi, oreksin (1,5 nmol; s.y.v.) tedavisinden 5 dakika önce uygulandı. İbuprofen ve furegrelate doza- ve zamana- bağlı olarak; NDGA, AH6809 ve PGF2α dimethyl amine ise zamana bağlı olarak oreksinin yaratmış olduğu kardiyovasküler etkileri kısmen bloke etti.
Sonuç olarak, bulgular merkezi olarak uygulanan oreksinin sıçanlarda, PH'de ekstraselüler total PG seviyesini arttırarak kan basıncını arttırıcı ve taşikardik bir kardiyovasküler yanıta neden olduğunu göstermektedir. Oreksinin oluşturduğu bu kardiyovasküler etkilere merkezi COX-TXA2-PGE, PGD ve PGF2α yolağı ve ayrıca LOX yolağı da kısmen aracılık etmektedir.

Abstract:
In this study, after the central administration of orexin, subsequent cardiovascular responses were determined and role of orexin in the mediation of central cyclooxygenase (COX), lypooxygenase (LOX), thromboxane A2 (TXA2), prostaglandine (PG) E, D and F2α and extracellular release of PG from posterior hypothalamus (PH) was demonsrated. 107 male Sprague Dawley rats were used during the experimental procedure. Under sevoflurane anestesia (2–4 % / O2 100 %), in order to determine the cardiovascular parameters, a cathether (PE 50) filled with heparinized saline 0,9 % (100 U/ml) was inserted into the left femoral artery. For intracerebroventricular (i.c.v.) administration of drugs, a guide cannula (a 22 gauge stainless steel hypodermic tubing) was directed into the lateral ventricle. To determine extracellular total PG level from PH, microdialysis study was performed. First of all, after central administration of orexin, arterial blood pressure and heart rate were determined. Orexin (0.75, 1.5 and 3 nmol; i.c.v.) induced dose- and time- dependent pressor and tachycardiac effects. After central administration of orexin (1.5 nmol; i.c.v.), extracellular total level of PG in PH were increased. In order to determine the mediation of COX, LOX, TXA2, PGE, PGD and PGF2α in orexin induced cardiovascular effects, a non-selective COX inhibitör ibuprofen (250 and 375 µg; i.c.v.), non-selective LOX inhibitor nordihydroguaiaretic acid (NDGA) (250 µg; i.c.v.), TXA2 synthase inhibitor furegrelate (250 and 375 µg; i.c.v.), PGE and PGD receptor antagonist AH6809 (5 µg; i.c.v.) or PGF2α receptor antagonist PGF2α dimethyl amine (50 µg; s.y.v.) were injected as pretreatments 5 min before injection of orexin (1.5 nmol; i.c.v.). Ibuprofen and furegrelate dose- and time- dependently, while NDGA, AH6809 and PGF2α dimethyl amine only time dependently induced partial blockage of orexin evoked cardiovascular responses.
As a result, our findings showed that centrally administered orexin induced an increase in extracellular total PG level in PH and also evoked pressor and tachycardiac cardiovascular responses, and these responses were partially mediated by COX-TXA2 -PGE, PGD, PGF2α as well as LOX pathways.