Okul öncesi öğretmen adaylarının geliştirdikleri dijital hikâyelerin, bu süreçteki deneyimlerinin ve dijital materyal oluşturabilmeye yönelik öz yeterlilik inançlarının incelenmesi
Investigation of the digital stories developed by pre-school teacher candidates, their experiences in this process and their self-efficacy beliefs towards creating digital materials
Yazar: MÜZEYYEN BÜŞRA AKMAN
Danışman: DOÇ. DR. BURCU ÖZTÜRK
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı 2021-2022 bahar yarıyılı Erken Çocukluk Dönemi Edebiyatı dersine devam eden Okul Öncesi Öğretmenliği Bölümü üçüncü sınıf öğrencilerine dijital hikâye hazırlamaya ilişkin erken çocukluk edebiyatı dersi kapsamında sunulan 5 haftalık eğitimin ardından öğrencilerin geliştirdikleri dijital hikâyeleri nitelik bakımından ve bu eğitimin öğretmen adaylarının dijital materyal oluşturabilme öz yeterliliklerine çeşitli değişkenler (cinsiyet, yaş, anne-baba eğitim durumu, çalışma durumu, aile gelir durumu, sahip olduğu dijital teknoloji, dijital materyal oluşturabilmeye yönelik ders alma durumu) bağlamında etkisini incelemektir. Son olarak, araştırmada okul öncesi öğretmen adaylarının perspektifinden dijital hikâye geliştirme sürecinin değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırma karma yöntem modeli kullanılarak yürütülmüş olup bu araştırmanın örneklemi amaçlı örnekleme yönteminden ölçüt örnekleme yöntemi ile seçilen (n = 139) okul öncesi öğretmen adayı oluşturmaktadır. Nicel veriler öğretmen eğitim programı içerisinde bulunan "Erken Çocukluk Dönemi Edebiyatı" dersi kapsamında içerik planlanması ile bir müdahale programı oluşturularak "Tek Gruplu Deneysel Araştırma Deseni" kullanılmıştır. Bu gruba Uzun ve Akay (2021)'ın hazırladığı "Öğretmenlerin dijital materyal oluşturabilme öz yeterlilikleri" ölçeği müdahale öncesi ve sonrası uygulanmıştır. Müdahale öncesi ve sonrasına katılan (n=106) öğretmen adayları ile bu analiz gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 26 istatistik programı kullanılarak ilişkili örneklemler T-testi kullanılarak analiz edilmiştir. Bununla birlikte öğretmen adayları tarafından geliştirilen dijital kitapların (n=137) Özcan vd. (2016)'nin hazırladığı "Dijital Hikâyeler İçin Dereceli Değerlendirme Ölçeği" ve araştırmacı tarafından hazırlanan "Dijital Kitapların Çocuk Edebiyatına Uygunluğunu Ölçmeye Yönelik Dereceli Değerlendirme Ölçeği" kullanılarak değerlendirilmiştir. Dijital kitapların yüzde ve frekans değerleri verilerek analiz edilmiştir. Nitel veriler ise araştırmacı tarafından oluşturulan yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla müdahale programına katılan iki grup (ne = 6, nk = 6) öğretmen adayı ile odak grup görüşmesi ile toplanmış, tematik içerik analizi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda müdahale programı sonrası öğretmenlerin özyeterliliklerinde anlamlı farklılık bulunmuştur. Ön test son test puanlarının cinsiyet, anne baba eğitim durumu, aile gelir durumu değişkenleri açısından farklılık bulunmazken, tablet ve dijital materyal oluşturmaya yönelik ders alma durumlarına göre anlamlı farklılık bulunmuştur. Okul öncesi öğretmen adayları dijital kitapların tüm gelişim alanlarındaki kavram ve kazanımların kazandırılmasında kullanabileceğini ve ileride öğretmen olduklarında dijital kitapları öğretim materyali olarak kullanabileceklerini ifade etmişlerdir. Oluşturulan dijital kitapların dijitallik ve çocuk edebiyatına uygunluğu bakımından ölçülen kriterleri ortalama düzeyde taşıdıkları bulunmuş, geliştirilmesi gereken noktaları olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the impact of a 5-week intervention provided within the scope of the Early Childhood Literature course attended by third-year students majoring in Preschool Teaching during the spring semester of the 2021-2022 academic year, focusing on the creation of digital stories. The research aims to investigate the qualitative aspects of the digital stories developed by these students and the influence of this intervention on teacher candidates' self-efficacy in creating digital materials, considering various variables such as gender, age, parental education level, employment status, family income status, ownership of digital technology, and participation in courses related to creating digital materials. Finally, the study aims to evaluate the process of digital story development from the perspective of preschool teacher candidates. The research employed a mixed-methods design, and the sample was selected through purposive sampling using the criterion sampling method, consisting of 139 preschool teacher candidates. Quantitative data were collected through a "Single-Group Experimental Research Design" with an intervention program created within the content planning of the "Early Childhood Literature" course. The "Teachers' self-efficacy in creating digital materials" scale developed by Uzun and Akay (2021) was administered before and after the intervention to 106 participating teacher candidates, and the data were analyzed using paired samples t-tests with SPSS 26 statistical software. Additionally, the digital books created by the teacher candidates (n=137) were evaluated using the "Graded Assessment Scale for Digital Stories" by Özcan et al. (2016) and a researcher-developed "Graded Assessment Scale for Measuring the Appropriateness of Digital Books to Children's Literature." Percentage and frequency values of the digital books were provided and analyzed. Qualitative data were collected through semi-structured interviews using a researcher-developed form, involving two groups of teacher candidates (ne = 6, nk = 6), and analyzed using thematic content analysis. The results of the research revealed a significant difference in the self-efficacy of teachers post-intervention. While no significant differences were found in pre-test and post-test scores regarding gender, parental education level, and family income status, meaningful differences were identified based on tablet ownership and participation in courses related to creating digital materials. Preschool teacher candidates expressed that digital books can be used to impart concepts and achievements in all developmental domains and that they can use digital books as instructional materials in their future teaching careers. The created digital books were found to have average scores in terms of digitization and suitability for children's literature, with identified areas for improvement.