Çok kesitli BT görüntüleme ile sternum kemiği ve segmentlerinin füzyon derecesine göre yaş ve cinsiyet tayini /
Yazar: MELİH PEKCAN
Danışman: PROF. DR. ENSAR YEKELER
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyodiagnostik Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Adli tıp = Forensic medicine ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Cinsiyet tayini = Sex determination ; Kemik ve kemikler = Bone and bones ; Kemik yaşı ölçülmesi = Age determination by skeleton ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Radyografi = Radiography ; Sternum = Sternum

Özet:
Kemik yaşı (iskelet yaşı)ve cinsiyet  incelemesi hem tıbbi hem de adli uygulamalarda önemli bir konuma sahiptir. Medikal  alanda tanı ve tedavide, adli durumlarda ise karar sürecinde kullanılabilmektedir. Türkiye'de bunun için en çok kullanılan yöntem el ve el bileği grafisidir.Ancak tamamlanmış el ve el bileği kemik osifikasyonu, 18 yaş üstü vakalarda yaş tayinini zorlaştırmaktadır. Bu olguların aynı zamanda seksual maturasyonu ve diş mineralizasyonu da tamamlanmıştır.Dolayısıyla erişkin yaş grubunda el bileğinden kemik yaşı tayini kullanılamadığından alternatif bir yöntem olarak ; sternum kemikleri arasında füzyon derecesi değerlendirilerek yaş tayini yapılabilmektedir. 


Sternal segmentlerin  füzyon başlangıcı olarak kabul edilen 20'li yaşlar ile sternum-xiphoid çıkıntı füzyonunun 50'li yaşlarda olması göz önünde bulundurulduğunda ; Türk populasyonunda 20-50 yaş aralığında Sternum kemikleri arasında füzyon derecesi değerlendirilerek yaş ve cinsiyet tayini yapabilmek amacıyla;  çalışmamızda 2010 ve 2014 yılları arasında İstanbul Tıp Fakültesi Hastanesi Acil ve Radyoloji polikliniklerine başvuran, yaşları 20 ile 50  yaş arası değişen % 50 kadın ve %50 erkekten oluşan toplam 620 olgunun çeşitli nedenler ile çekilen çok kesitli (multislice) Toraks BT görüntüleri etik kurul onayı ile rekonstruksiyon yapılarak retrospektif olarak incelenmiştir.


Elde edilen sagittal ve koronal imajlar ve 2D-3D DICOM veriler üzerinden 4 ayrı segment olarak ele aldığımız Sternum kemikleri (Manubrium , 2 ayrı segment olarak Corpus ve Xiphoid Çıkıntı) arasında füzyon derecesi incelenmiştir.

Çalışmamızda Manubrium ve Sternum Corpus arasında komplet füzyonun erkeklerde 31 yaş , kadınlarda ise 26 yaştan itibaren , Corpusun iki segmenti arasında komplet füzyonun ise erkeklerde 36 yaşından itibaren başladığı; ayrıca  xiphoid ossifikasyonun olmaması durumunda kişinin 30 yaş altında olduğu  saptanmıştır.
Sternum kemikleri arasındaki füzyon derecelerinin artan yaş ile birlikte anlamlı ölçüde yükseldiği görülmekle birlikte , füzyon paterninde görülen yüksek varyans yaş tayini için bir modelleme oluşturmamızı engellemektedir.
Sternum boyutları ile yaş arasında istatistiksel olarak anlamlı lineer bir ilişki gösterilememiştir.Bu ölçümlerle incelediğimiz popülasyonun minimum ve maksimum değerlerine göre cinsiyet tayini yapmak ise  kısmen mümkündür.

Abstract:
Bone age (skeletal age) estimation has an important role in both medical and forensic applications. İt is generally used for diagnosis and treatment in the medical field and for the decision-making processes in forensic.  The most commonly used method for bone age estimation in Turkey is the hand and wrist radiograph. Completed hand and wrist bone ossification, in cases over 18 years of age, makes bone age estimation difficult. Sexual maturation and mineralization of teeth in these cases have also been completed.Since in adult group hand and wrist radiograph is not used, as an alternative method , fusion degree  between sternum elements can be used to estimate age.
Considering early fusion of sternabral segments around 20s and late fusion between corpus – xiphoid process around 50s , between 20-50 age fusion degree  between sternum elements will be examined in Turkish Population in order to  estimate age.In our study , Multislice Thorax CT images of 620 patients of 20-50 age  with equal numbers of sex who has been to Istanbul Medical School Hospital Emergency and Radiology Departments with various causes are taken into study with approval of Ethics commitee  and examined retrospectively.
The patients CT images are reconstructed  on workstation and received sagittal/coronal 2D-3D batches. Fusion degree  between sternum elements is assessed through these recon images.
In our study , we found out that complete fusion between manubrium and Corpus starts at 31 age in men and 26 age in women.Complete fusion between corpus (sternebrae) segments starts by 36 age in men.We also found that nonossification of Xiphoid means the patient is below 30 years old.
Fusion between sternum elements increases significantly with rising age, however due to large rage of variation and lack of a lineer relatonship a model of age estimation can not be established.
No statisticaly significant  relationship between sternum size and age can be shown.Nonetheless , taking min-max values into account ,  via  sternal element sizes we can determine the sex of the subject.