Grafik tasarımda görsel okuma dili
Reading the visual language in graphic design
Yazar: SİNEM EKEN
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÖZET
İstanbul Arel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Grafik tasarımı = Graphic design ; Görsel algılama = Visual perception ; Görsel dil = Visual language ; Görsel okuma = Visual reading ; Görsellik = Visuality ; Tasarım = Design ; Tipografi = Typography

Özet:
Yüzyıllar boyunca hızla yükselen bir değer haline gelen görseller dünyasında görselin kullandığı dili anlamak, düşünmek ve üretebilmek giderek önem kazanmakta; bu durum görsel okuma dilinin ne denli önemli olduğunu göstermektedir. Söz görsel dil ile ifade edilebilir iken görseli anlatım karşısında sözler yetersiz kalabilir. Görsel dil; hareketi ve hızı dondurma, yaşatma, anlamlandırma ve doğru okutma veya okunma çabasıdır.
Görsel dilin yapısal öğelerini oluşturan; işaret, simge, sembol ve ikonların anlam yüklemeleri kodlarla oluşmaktadır. Bunlar sadece söze değil, bazen bir renk, bir bakış, bir mimik hatta suskunluk, saatler sürecek konuşmadan, sayfalar sürecek yazıdan daha etkili ve anlamlı güçlü bir anlatım olabilir.
Görsel dilde;  gören ve görünen söz konusu olduğundan, görsel okuma dilini oluşturan Grafik Tasarım öğeleri ve ilkeleri, görsel algı ve işaret sistemlerinden başlayarak; piktogram, sembol, simge, imge (kod) göstergelerine kadar geniş bir ifade biçimine sahip olan görsel tasarı yaratılarının bilimsel alanda araştırılması ve incelenmesi amaçlanmaktadır. Görsel dil gerçekliğimize tanıklık eden, geçmişi ve şimdiyi geleceğe taşıyan kopyalanmış izlerdir.
Bu çalışmada Grafik Tasarımın bir yaratımı olarak gerçekleştirilen ürünlerin görselleşmesine yönelik görsel okuma dili diye adlandırdığımız söylemin oluşum süreçleri ve özellikleri taranarak, kapsamlı olarak bir araştırma yapılmıştır. Bu bağlamda oluşturulan;
 1. Bölümün Grafik Tasarımda Görsel Okuma Dili kavramsal çerçevesinin metin kapsamı biraz genişletilerek;  görsel okuma, görsel dil, Grafik Tasarım Öğeleri ve Tasarım İlkeleri yönü ile Görsel Okuma, Tipografik Görsel Dil konularına değinilmiştir.
 2. Bölümde; Tasarım, Grafik Tasarım ve Grafik İletişim İlişkisi rolü üzerinde durulmuştur. 
3. Bölümde; Grafik Tasarım Ürünlerinde Görüntü ve İleti Elemanları bir başka ifadeyle yaratım süreci de denilebilecek olan nesnelleştirme ya da metindeki kullanımıyla anlamın kurgulanması yoluyla nesnenin dönüştürülmesi süreci (anlam oluşturmaya yapılan vurgu dikkate alınarak) genel yaklaşımından söz edilmiştir. 
 4. Bölümde;  Görsel Okuma Dili Gösterge, Göstergeleri anlamlandırma süreci kapsamlı olarak söz edilmiştir.
 5. Bölümde; Görsel İletişim ve Algı, Grafik Tasarım Eğitiminde Görme Engelliler İçin Görsel Dil, Nitelikli Bir Temel Tasarım Eğitimi için öneriler ile konu açıklanmaya çalışılmıştır.

Araştırmanın amacı, Grafik Tasarımda tasarlanan ürünlerde, kullandığı görsel dilin nesnel dünya ve yaşamla kurduğu ilişki bağlamında bilimsel yönü ile farkındalık oluşturarak hedef kitle tarafından doğru okunması ve incelenmesidir.

Anahtar Kelimeler: İletişim, Göstergebilim, Grafik Tasarım, Tipografi, Görsel Algı, Görsel Dil.

Abstract:
In the world of visuals which has become a value and rising rapidly for centuries, it is becoming increasingly important to understand, think and be able to produce the visual language. Moreover, this illustrates the importance of reading the visual language. The words can be expressed with the visual language, but it may be insufficient to express the visuals in terms of the words. The visual language is an effort to hold, sustain, significate, and reading of the movement and speed.
The attributed meanings of the sign, symbols and icons comprising the structural elements of the visual language consist with the codes. These are not only expressed with the words but also a glance, a color, mimics and gestures, and even taciturnity can be more effective and powerful expression rather than talking for hours and hours and writing dozens of pages.
In the visual language,    as  those who  have see and others which have seen are the subject, Graphic Design principles and units comprising reading the  visual language items, visual design creations with a wide range of expression  starting from visual perception and signal systems to pictogram, symbol, icon and image(code) are aimed to research and review in the scientific field. The visual language is copied impressions witnessing our reality and moving the present to the future.
In this study, an extensive research has been carried out for the intend of visualization of products materialized as a creation of Graphic Design with scanning formation processes and features of the visual reading language. In this respect;
In the 1st part, in respect of Graphic Design, Reading Visual Language's conceptual framework of the scope of the text has been expanded a bit and this part is also referred to subjects like visual reading, visual language, Typographic Visual Language, Graphic Design Principles and Items in terms of Visual Reading.
In the 2nd part, the focus is on the subjects like Design, Graphic Design and Graphic Communication Relationship role.
In the 3rd part, it is mentioned about Elements of Image and Message in Graphic Design (objectification called creation process or like the use in the text:   considering the emphasis on creating meaning) and the process of converting the object through the manipulation of meaning. 
In the 4th part, it is mentioned comprehensively about The Visual Language Reading, Index and The Process of Signification of Indexes.
In the last (5th) part, it is referred to The Visual Communication and Perception, The Visual Language for Visually Handicapped People in terms of Graphic Design Education, and Basic Design Education Proposals.
The aim of the research is to examine and understand correctly the relationship established with the visual language used in the designed products of the graphic design between objective world and life.

Key Words: Commun, Cation, Semiotics, Graphic design, Typography, Visual perception, Visual language.