Kant'ta transandantal ben bilinci
Kant's transcendental self consciousness
Yazar: HATİCE KÜBRA YÖNEY
Danışman: DOÇ. DR. SİNAN KILIÇ
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Felsefe Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
Ele alacağımız tez çalışması, özellikle "Ben Felsefesi" açısından Kant'ın eleştirel
dönem felsefesine aittir. Bu bakımdan çalışmanın konusu "Kant'ta Transandantal Ben
Bilinci"nin nasıl kurulduğunu ele almaktır. Dolayısıyla bu tez çalışması Kant'ın özne
merkezli anlayışını, bilen özneyi yani "Ben"in bilincini transandantal ve pratik açıdan bize
sunmaktadır. Tezin problemi, Kant'ın geleneksel metafizik anlayışa karşı sergilediği söz
konusu eleştirel dönemi ve onun "Transandantal Ben" bilincini kurmasında ne denli etkili
olduğunu ele almaktır. Zira felsefeyi bir bilim haline getirmeye çalışan Kant, aynı zamanda
kendilik bilincini de herkes tarafından kabul edilen genel geçer bir sistem olarak kabul
edilmesi için çaba gösterecektir. Bu bakımdan Kant'ın "Ben" sistemi karşımıza hali hazırda
verili bir sistem olarak değil, kurulan bir sistem olarak çıkacaktır. Tezin konusu, Kant'ın
"Transandantal Ben" felsefesinin hem felsefe disiplinini geleneksel metafizik anlayıştan
kurtarıp bir bilim haline getirme çabasını oluşturduğu için hem de bireyin sahip olduğu "Ben"
algısını geleneksel metafizikten farklılaştırdığı için tercih edilmiştir. Bunun yanı sıra
oluşturulan çalışma "Transandantal Ben Bilinci"nin teorik ve pratik yönünü birlikte
incelemektedir.
Kant'ın, transandantal "Ben"i oluşturduğu teorik kısmında karşımıza metafizik olarak
kurulan bilen özne çıkacaktır. Bunun anlamı "Ben"in nasıl kendinin farkında olduğu ve bu
sayede kendi dışındakilerin de farkında olduğudur. Kant burada düşünen "Ben"i artık bir
amaç haline getirmiştir. Bu amaç, bize kendinin bilincinin farkındalığını sunması bakımından
önemlidir. Diğer taraftan, "Ben"in teorik olarak kurulumu bize pratik alandaki yapıp-etmeleri
hakkında bilgiler verecektir. Özellikle özgürlük konusunda hem teorik alan hem de pratik
alanda "Ben"in konumunu ifade etmeyi çalışmamızda oldukça önemli görmekteyiz. Sonuç
olarak Kant'ın "Transandantal Ben"ini oluşturan sistemi, nasıl kurduğu bu sistemin nasıl
işlediği Kant'ın teorik ve pratik kavramlarıyla birlikte değerlendirilecektir.

Abstract:
The thesis we are going to work on is related to Kant's critical period philosophy,
especially from the perspective of the " Ego Philosophy". The subject of the thesis is to
examine how the " Kant's Transcendental Self Consciousness" is constructed. Therefore, it
presents Kant's subjective understanding, the self as the knowing subject, the consciousness of
the "Self," both theoretically and practically. The problem of the thesis is to discuss Kant's
critical period against the traditional metaphysical understanding and how influential it is in
establishing his consciousness of the "Self." As Kant tried to turn philosophy into a science,
he also made efforts to establish self-consciousness as a universally accepted system. In this
regard, Kant's "Self" system will not appear as a given system but as a constructed system.
The chosen topic of the thesis is based on Kant's efforts to liberate the discipline of
philosophy from traditional metaphysical understanding and transform it into a science, as
well as his examination of the individual's perception of the "Self" from the perspective of
Kantian philosophy. Additionally, the study encompasses a coherence in presenting the
theoretical and practical aspects of the "Transcendental Self Consciousness."
In the theoretical part where Kant established the transcendental "Self," the knowing
subject constructed metaphysically will emerge. This means how the "Self" is aware of itself
and thus also aware of others outside of itself. Kant has made the thinking "Self" a purpose
here. This purpose is important in terms of presenting the awareness of self-consciousness to
us. On the other hand the theoretical construction of the "Self" will provide us with
information about its actions in the practical field. We consider it quite important to express
the position of the "Self", especially regarding freedom in both the theoretical and practical
fields. In conclusion, the foundation of the thesis lies in approaching Kant's system of the
"Transcendental Self" along with its concepts.