Acil serviste elektrolit düzensizliği tespit edilmiş olan olguların genel özellikleri
The characteristics of cases determined serum electrolyte inbalances at emergency department
Yazar: ARİF KADRİ BALCI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZLEM KÖKSAL
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Elektrolitler = Electrolytes ; Hastalar = Patients ; Su-elektrolit dengesi = Water-electrolyte balance

Özet:
Elektrolitler vücut homeostazının sağlanmasında son derece önemli role sahiptirler. Sahip oldukları serbest iyonlar aracılığı ile elektriksel sinyalleri iletebilme özelliği olan elektrolitlerin, elektrokimyasal gradient aracılı mekanizmalar ile düzenlenen sıvı dengesinin korunması, sinir iletimi, kas kontraksiyonları, hormon salınması ve diğer birçok önemli vücut fonksiyonlarında anahtar görevleri vardır. Sıvı ve elektrolitler arasındaki dengelerin anlaşılması ve bu dengenin bozulmasına bağlı sonuçların farkında olunması geri dönüşsüz komplikasyonların önüne geçilebilmesi için hayati öneme sahiptir. Özellikle acil servis başvurularında elektrolit dengesizliklerinin tanınması, sonraki tedavi basamaklarına yön vermesi açısından da son derece kritiktir. Bu çalışma Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servis'e başvuran 18 yaş ve üstü hastalardaki elektrolit dengesizliklerinin demografik ve klinik parametrelerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir.Çalışmaya elektrolit dengesizliği tespit edilmiş 996 hasta alındı (E/K: 545/451). Hastaların öncelikli semptomlarının dispne (%14.7), ateş (%13.7) ve genel durum bozukluğu (%11.9) olduğu; en sık görülen fizik muayene bulgularının ise şuur bulanıklığı (%14), ödem (%10) ve ral (%9) olduğu görüldü. Laboratuvar incelemelerinde elektrolit dengesizliği sıklıklarının; hiponatremi için %60, hipernatremi için %5, hipokalemi için %15, hiperkalemi için %8, hipokalsemi için %51, hiperkalsemi için %4, hipomagnezemi için %5 ve hipermagnezemi için %1 olduğu tespit edildi. Hastaların elektrokardiyografi ile değerlendirmelerinde en sık karşılaşılan patolojik bulgular; %24 oranında taşikardi, %7 atrial fibrilasyon ve %4 atriyoventriküler blok idi. Ek hastalık dağılımları arasında ilk üç sırayı kanserler (%39), hipertansiyon (%30) ve diyabet (%20) alırken, ilk sırada yer alan kanserler arasında en sık gastrointestinal sistem (%23), akciğer (%23) ve hematolojik (%20) malignitelerin görüldüğü tespit edildi. Kanserli hastalarda metastatik hastalık %31 oranında belirlenirken, kemoterapi alma sıklığı %37 ve kemoterapi ile eş zamanlı radyoterapi alma sıklığı %25 idi. Hastaların kullandıkları ilaçlar değerlendirildiğinde; en sık anjiotensin konverting enzim inhibitörleri (%14), loop diüretikleri (%11) ve potasyum tutucu diüretik (%9) kullandıkları tespit edildi. En sık konulan tanılar ise; sepsis (%11), pnömoni (%9) ve akut renal yetmezlik (%7) ile serebrovasküler olay (%7) idi. Acil serviste elektrolit dengesizliği tespit edilen hastaların %45.4'ü tedavilerinin ardından taburcu edildi, %45.2'si ileri tetkik ve tedavi amacıyla hastaneye yatırıldı, %6.4'ü ise başka bir merkeze sevk edildi. Hastaların %2'si tedaviyi reddederek acil servisten ayrılırken, mortalite oranımız ise %1 olarak belirlendi.Literatürde acil servis başvurularında elektrolit dengesizliği tespit edilen hastaların özellikleri hakkında kısıtlı bilgi mevcuttur. Bu çalışmanın mevcut bulgular ile bu konuya katkı yapacağını düşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: Acil servis, elektrolit dengesizliği, hasta özellikleri.

Abstract:
Electrolytes have important roles for the regulation of body homeostasis. Electrolytes can conduct electrical impulses by their free ions, and they have key roles in the regulation of body-fluid balances, neural conductivity, muscle contractions, hormon release and many other body functions. Understanding the fluid-electrolyte imbalances and their consequences are mandatory for preventing the body from irreversible complications. This study aims to determine the demographic and clinical parameters of patients, whom diagnosed with electrolyte imbalance in the Uludag University Faculty of Medicine Hospital Emergency Service.996 patients were included in the study (M/F: 545/451). Primary symptoms were dyspnea (14.7%), fever (13.7%) and systemic deterioration (11.9%). Leading findings in physical examination were confusion (14%), edema (10%) and rales (9%). Frequencies of the imbalances were as follows: hyponatremia 60%, hypernatremia 5%, hypokalemia 15%, hyperkalemia 8%, hypocalcemia 51%, hypercalcemia 4%, hypomagnesemia 4% and hypermagnesemia 1%. Major electrocardiography findings were tachycardia (24%), atrial fibrilation (7%) and AV block (4%). Most frequent comorbidities were cancers (39%), hypertension (30%) and diabetes (20%), and most frequent cancer dianoses were gastrointestinal system (23%), lung (23%) and hematologic (20%) malignities. 31% of cancer patients had metastatic disease. Among all cancer patients, 37% of them had chemotherapy-only treatments and 25% of them had concomitant chemo-radiotherapy. Other drugs that the patients used were ACE inhibitors (14%), loop diuretics (11%) and potassium-sparing diuretics (9%). Most frequent diagnoses among patients were sepsis (11%), pneumonia (9%) and acute renal failure/serebrovascular disease (7%). 45.4% of patients were discharged after their treatment, 45.2% were hospitalized, and 6.4% were referred to another center. 2% of patients rejected the treatment and left the emergency department. Mortality rate was 1% in our patient group.There is limited data about the demographic and clinical characteristics of patients who diagnosed with electrolyte imbalances in the emergency services. We think that our study will contribute to the literature from this aspect.Key words: Emergency department, electrolyte imbalance, patient characteristics.