Kadın mahkumlarda egzersizin psikolojik algılar üzerine etkisi
The effect on the psychological perception of exercise in female prisoners
Yazar: ELİF KÖSE
Danışman: DOÇ. DR. TENNUR YERLİSU LAPA
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rekreasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Spor = Sports
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Hükümlüler = Convicts ; Kadın suçlular = Female criminals ; Kadınlar = Women ; Psikolojik algılama = Psychological perception

Özet:
Yapılan çalışmanın amacı; Antalya L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan
kadın mahkumların öncelikli olarak psikolojik algı düzeylerini belirlemek ve egzersizin bu
algılar üzerindeki etkisini saptamaktır.
Çalışma hem kuramsal hem de uygulamalı olarak iki aşamada yapılmıştır. Çalışmanın
kuramsal tarafını suç ve suçluluk kavramları oluştururken, uygulama kısmını ise çalışmanın
evrenini oluşturan ve Antalya L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan 202 kadın
mahkumdan seçilen ve örneklemi temsil eden 121 kadın mahkum oluşturmaktadır. Çalışma
grubunun seçiminde örneklem yöntemi olarak tam sayım kullanılmıştır (Ortyaş= 32.66 ±
10.024).
Araştırmada veri aracı olarak; araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu,
bireylerin fiziksel aktivite düzeylerini belirlemek amacıyla İnce ve ark. (2009) tarafından
Türk kültürüne uyarlanan "Fiziksel Aktiviteye Hazır Olma Anketi", katılımcıların psikolojik
algılarını saptamak amacıyla Ryff (1989) tarafından geliştirilen ve Akın tarafından (2008)
Türk kültürüne uyarlanmış olan "Psikolojik İyi Olma Ölçeği", 1963 yılında Rosenberg
tarafından geliştirilen ve ülkemizdeki geçerlik ve güvenirlik çalışması Çuhadaroğlu (1986)
tarafından yapılan "Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği", Beck (1963) tarafından geliştirilen ve
geçerlilik- güvenilirlik çalışmasını Hisli' nin (1988) yaptığı "Beck Depresyon Envanteri",
Spielberger ve ark. (1970) tarafından geliştirilen ve geçerlik- güvenirlik çalışması Öner ve Le
Compte (1985) tarafından yapılan "Stai Kaygı Envanteri" kullanılmıştır.
Anket uygulaması ile elde edilen veriler SPSS 21 paket programı kullanılarak analiz
edilmiştir. Verilerin analizinde kadın mahkumların kişisel özellikleri ve demografik faktörleri
tanımlamak amacıyla betimsel istatistik yöntemleri kullanılmıştır. Ayrıca iç tutarlık güvenirlik
kat sayısı (Cronbach's Alpha) analizi, normal dağılım koşullarının karşılanması ile egzersizin
kadın mahkumların benlik saygısı, depresyon, kaygı ve psikolojik iyi olma gibi psikolojik algı
düzeylerine etkisini saptamaya yönelik olarak bağımlı gruplarda T testi, deney ve kontrol
gruplarının psikolojik algı düzeylerinin ortalamaları arasındaki farkın anlamlılık düzeyini
saptamak amacıyla Tek Yönlü Varyans Analizi kullanılmış (Anova) ve sonuçlar 0.05
anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Tek Yönlü Varyans Analizi (Anova) sonuçlarının
istatistiksel olarak anlamlı çıkması ile farkın hangi gruplar arasında olduğunu saptamaya
yönelik olarak ise Post-Hoc testlerinden LSD analizi yapılmıştır.
Sonuç olarak; Antalya L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda bulunan kadın
mahkumların çalışmaya başlamadan önce katılım gruplarına göre (Deney, Kontrol 1 ve
Kontrol 2) psikolojik algı durumlarına bakıldığında psikolojik algı düzeyi yüksek olan kadın
mahkumların sırası ile egzersize ve aktivitelere katılım istekleri daha yüksek iken, psikolojik
algı düzeyleri düşük olan kadın mahkumların ise hiçbir etkinliğe katılmayı istemedikleri
görülmektedir. Kadın mahkumların katılım gruplarına göre çalışma öncesi ve sonrası
psikolojik algı düzeylerine bakıldığı zaman ise; egzersize katılanların (Deney) psikolojik algı
düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişme olmamasına karşın değişimin olumlu
yönde olduğu görülmekte iken, aynı değişimin etkinliklere katılan (Kontrol 1) ve hiçbirine
katılmayanlar (Kontrol 2) için olumlu bir yönde olmadığı hatta bazı alt ölçeklerde de
istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir düşüş yaşandığı görülmektedir.


Anahtar Kelimeler: Kadın Suçluluğu, Mahkum, Psikolojik Algılar, Egzersiz.

Abstract:
The negative effect of prison life on individuals is not only about psychological
perceptions. Also another result of being convicted causes sedentary life style. Accordingly it
is a well-known fact that it is almost impossible to remain healthy in a psychological and
physiological manner. This research aims to determine psychological perception levels of
female prisoners in Antalya L type Closed Prison and effects of exercise on their perception.
This study is based on both theoretical and practical aspects. While theoretical side
includes definition of guilt and guiltiness, practical side is based on a sample 121. Female
prisoners taken from a population of 202 female prisoners in Antalya L type Closed Prison.
Personal information form prepared by researcher, for determining level of individuals
physical activity" Physical Activity Readiness Questionnaire" which was adapted to Turkish
culture by Ince et al. (2009), for level of individuals psychological perception "Psychological
Well-Being" which was developed by Ryff (1989) and adapted to Turkish culture by Akın
(2008), "self-esteem scale" which was developed by Rosenberg (1963) and adapted to Turkish
culture by Çuhadaroğlu (1986), "Beck Depression Inventory" which was developed by Beck
(1963) and validity - reliability of study by Hisli (1988), "State –Trait Anxiety Inventory"
was developted by Spielberger et al. (1970) and validity - reliability of study by Öner and Le
Compte (1985) were used for collecting data which created the resource of this study.
The data has been collected as a result of survey were analyzed by SPSS 21
programme. Descriptive statistical methods were used to determine the female prisoners'
personal characteristics and demographic information. T Test was used to determine the affect
of exercise on female prisoners psychological perception such as psychological well-being,
anxiety, depression, self-esteem in normally distributed conditions, ANOVA was used to
define the difference between experiment and control group's psychological perception levels.
LSD Analyze of Post Hoc Tests is used for significance level of ANOVA results and
determine the difference in groups. The result of the study is assessed by 0.05 significance
level.
As a result, this study helped us to come up with a conclusion that Women Prisoners in
Antalya L type Closed Prison who have higher level of psychological perception want to
participate in exercises and activities more than the other prisoners who had lower level of
psychological perception before the study.
The psychological perception level of female prisoners who have participated in
exercise increased in the posttest according to pretest but there is not statistically significant
difference. Female prisoners who have participated to activities (Control Group 1) and nonparticipated
prisoners (Control group 2) level of psychological perception does not increase,
and moreover decrease in so many sub-dimensions.


Keywords: Women Guiltiness, Prisoner, Psychological Perception, Exercise.