Güneş enerjisi ile elektrik üretiminde lisans usulü
Electricity production with solar energy licensing procedure
Yazar: NAZLI ORUÇOĞLU
Danışman: PROF. DR. ÇAĞLA TANSUĞ
Galatasaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Sanayi devriminin ardından günümüze kadar tüketimi katlanarak artan fosil yakıtların çevreye verdiği zararın anlaşılması ve bu yakıtların en nihayetinde bitecek olması nedenleriyle yenilenebilir enerji kaynakları önem kazanmıştır. Güneş enerjisi, uygun yöntemler kullanıldığı takdirde çevreye zarar vermeyen ve teknolojik gelişmelerin neticesinde maliyeti giderek azalan bir enerji kaynağı olarak fosil yakıtlara ciddi bir alternatif haline gelmiştir. Güneş enerjisinden faydalanarak elektrik üretilmesi faaliyeti bakımından Türk idare hukukunda ayrıntılı bir hukuki alt yapı oluşturulmuştur. Buna göre, bu faaliyet için kural olarak üretim önlisansı ve lisansı alınması gerekmektedir. Üretim önlisansı ve lisansını almak isteyen tüzel kişilerin yerine getirmesi gereken birtakım yükümlülükler bulunmaktadır. Bu yükümlülükler ile başka kanunlarla korunan kamu yararı unsurlarının ihlalinin önlenmesi amaçlanmıştır. Bu yükümlülükler; üretim tesisinin kurulacağı sahanın mülkiyet veya kullanım hakkının elde edilmesi, üretim tesisinin kurulacağı alana ilişkin ilişkin nazım ve uygulama imar planı onaylarının kesinleşmesi, Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamında gerekli olan kararın alınması gibi her biri farklı bir kamu yararını ilgilendiren işlemlerdir. Üretim lisansı alınması sürecinde farklı kamu yararları arasında dengenin kurulmasını sağlayacak olan idaredir. Bu çalışmada ilk olarak elektrik enerjisi üretiminde güneş enerjisinden yararlanılmasını hususunu düzenleyen temel hukuki kaynaklar ve bu konudaki yetkili idareler ele alınmış, ardından lisansın hukuki niteliği incelenmiştir. Akabinde üretim faaliyetinde bulunmak için gerekli önlisans ve lisans alınması süreci, çatışan farklı kamu yararları çerçevesinde ayrıntılı olarak ortaya konulmuştur.

Abstract:
With the realization that the fossil fuels used from the industrial revolution to the present day are harmful to the environment, and the fact that these fuels will inevitably run out, renewable resources gained in importance. Solar energy, provided the appropriate means are employed, became a considerable alternative that is not harmful to the environment and whose cost is being reduced day by day thanks to technological developments. Turkish administrative law provides a detailed basis for the generation of electricity using solar energy. According to this legal framework, it is necessary to take out a license and a pre-license in order to make this production. There are requirements to be met by legal entities wishing to take these out. The aim of these requirements is to prevent the transgression of those elements of the public interest that are protected by other laws. These requirements, such as acquiring the right of ownership or use of the land where the production complex is to be set up, precision about the permits of town and building plans, and making decisions in the context of Environmental Impact Assessment, indicate the procedures relating to different public interests. It is the administration that will establish the balance between public interests during the licensing process. In the present work, we first analysed the fundamental legal sources that regulate the case of using solar energy in the production of electricity and considered the administrative authorities that deal with this subject, and then the legal quality of the license. Next, the process of pre-licensing and licensing was explained in detail, in the context of conflicting public interests.