Türk romanında kadın: 1980-2000
Woman in Turkish novel: 1980-2000
Yazar: ZELİHA ÖZTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET FETİH YANARDAĞ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebiyat = Literature ; Kadınlar = Women ; Roman = Novel ; Türk edebiyatı = Turkish literature

Özet:
1980 dönemi ile birlikte kadın yazar sayısında önemli bir artış görülür. Kadın yazar sayısındaki bu artış romandaki kadın karakterlerin de yükselmesine ve çeşitlenmesine neden olur. Bu dönemde ?feminist? söylemin de kadın yazarlar ve onların kadın kahramanları üzerinde etkisi olduğu söylenebilir. Romandaki kadın yazar sayısının ve feminist söylemin bu yükselişi edebiyatımızda kadın duyarlılığını da artırır. Bu duyarlılık romanda kadına mahsus bir üslubun gelişmesine neden olur ve bu gelişme ile birlikte ?kadın? ile ilgili temalar da sıkça görülmeye başlar.1980 ve sonrası dönemde romanın ?kadın? açısından ele aldığı en önemli mesele, kadının dönüşüm çabası olur. Bu dönüşüm çabası dönemin ?yeni kadın?ını inşa etmek çabası olarak algılanabilir. Bu ?inşa? sırasında kadın kahramanların karşılaştıkları en büyük engel sosyal ve geleneksel kurumlardır. Sosyal ve geleneksel yapılanmaların arzuladığı kadın tipi, kadın kahramanın dönüşüm mücadelesinde bir çatışma unsuru olarak ortaya çıkar. Kadın kahraman, bu çatışma karşısında ya gelenekle mücadele eder ya da geleneğe dâhil olmak zorunda kalır. Bu çatışma kadını sosyal ve ruhsal bakımdan önemli ölçüde etkiler. Bu etkilerden yola çıkan kadın yazarların çoğu kahramanları aracılığıyla geleneğin kadın üzerindeki yaptırımlarını eleştirir. Hem kadın hem erkek yazarlar, kadın kahramanlarına bu yaptırımlara karşı bir bilinç kazandırmıştır. Bu tam ve yarı bilinçli kahramanlar aracılığıyla, dönemin romanlarında kadının bireysel ve toplumsal sorunları sıkça ele alınır.İnceleme sırasında 1980 ? 2000 yılları arasında çoğunluğu kadın yazarlar tarafından yazılmış yirmi dört roman seçilmiştir. Bu romanların 1980 ? 2000 dönemi kadınını örnekleyen romanlar olması tercih edilmiştir. Yine bu seçimde feminist eleştirinin üzerinde sıkça durduğu konuları işleyen romanlar da tercih sebebi olmuştur. Çalışmamızın Türk edebiyatının 1980 ? 2000 dönemine ve bu dönemle ilgili daha sonraki çalışmalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
A significant increase is observed in the number of woman authors in 1980s. This increase in the number of woman authors has led to rise and vary of female characters in the novel. It can be said that feminist rhetoric has also had an effect on the woman authors and woman characters. The rise of the number of woman author and feminist rhetoric, also enhances the sensibility of woman in our literature. This sensibility leads to develop of a feminine style in the novel. With this development, the themes related to woman begin to appear frequently.From 1980 and later, the most stressed issue on which the novel is woman?s conversion effort. This conversion effort can be perceived as a creation of ?new woman?. During this creation, the biggest obstacle that female characters faced is social and traditional institutions. Woman type which is desired by social and traditional institutions emerge as an element of conflict in the conversion effort of female character. In this confliction, woman character either fights against the tradition or has to get involved in tradition. This conflict significantly affects the woman socially and spiritually. Most of the woman authors who are aware of these affects criticize the sanctions of tradition on the female via their heroines. Both man and woman authors have led to gain an awareness of female characters in the face of this sanctions. Through the conscious and half conscious characters, woman?s individual and social problems are frequently handled in the novels of the period.In this study, twenty-four novels have been selected that-the majotrity of them were written by woman authors between 1980 and 2000. The novels which can exemplify woman of 1980-2000 period have been preferred. And the novels having traces of feminism have been specifically preferred again. It is expected that this study will contribute to 1980-2000 period?s Turkish literature and the further studies associated with this period.