Düziçili Aşık Mustafa Akpınar'ın hayatı, sanatı ve şiirleri
Life, art and poems of Düziçili Mustafa Akpinar
Yazar: HALİL CANLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ DOĞANER
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Akpınar, Mustafa = Akpınar, Mustafa ; Aşıklar(Aşıklık geleneği) = Minstrel tradition ; Biyografi = Biography ; Halk şiiri = Folk poetry ; Türk halk şiiri = Turkish folk poetry ; Türk şiiri = Turkish poem ; Şiir = Poem

Özet:
Türk milleti köklü bir sözlü geleneğe sahiptir. Sözlü geleneğimiz içinde kökleri şamanlığa kadar uzanan ve 16. yüzyılda tam anlamıyla bir forma dönüşen, günümüzde de varlığını sürdüren geleneğimiz âşıklık geleneğidir. Bu çalışmanın konusu da âşıklık geleneğinin günümüzdeki temsilcilerinden biri olan Mustafa Akpınar'ın hayatı, sanatı ve şiirleridir. Çalışma kaynak kişinin belirlediği 251 şiirle sınırlı tutulmuştur. Tez çalışmasının dışında kalan şiirler Mustafa Akpınar tarafından yeterli görülmediği için çalışmaya dâhil edilmemiştir. Çalışmanın amacı; Mustafa Akpınar'ın gelenek içindeki yerini tespit etmek, âşıklık geleneği literatürüne yeni isim ve eser kazandırmaktır. Gözlem ve görüşme yöntem/tekniklerinden yararlanılarak yapılan çalışma; Giriş, Âşığın Hayatı ve Sanatı, Şiirlerinin İncelenmesi ve Şiirleri ve Sonuç olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde araştırma alanıyla ve araştırma konusuyla ilgili genel bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde âşığın hayatı ve sanatı çeşitli yönleriyle ele alınmıştır. Üçüncü bölümde âşığın şiirleri biçim ve içerik yönünden değerlendirilmiştir. Dördüncü bölümde ise Mustafa Akpınar'ın şiirleri paylaşılmıştır. Bazı şiirlerin yazılış sebepleri ve hangi tarihte yazıldıklarına dair bilgiler dipnot olarak verilmiştir. Son bölümde ise sonuç, sözlük, kaynakça ve eklere yer verilmiştir. Araştırma sonunda Mustafa Akpınar'ın Dert Ozanı mahlası ile şiirler yazdığı, saz çalmadığı, bade içerek âşık olduğu, usta çırak ilişkisi içinde yetişmediği ancak mektupla muamma çözme, âşıklarla karşılıklı şiirler yazma gibi uygulamalar yaptığı görülmüştür. Mustafa Akpınar'ın Düziçi âşıklık geleneği içinde arkadaşları tarafından Dert Ozanı mahlasıyla anıldığı, âşıklığının bilinip tanındığı bunun yanında temre ocağı olduğu, kişileri nazardan koruması için karaçalıdan nazarlık yaptığı, çeşitli hastalıkların tedavisi için bitki çayları hazırladığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The Turkish nation has a deep-rooted written and oral tradition. In our oral tradition, which has its roots in the shaman tradition, turned into a form in the 16th century and continues to exist today, is the tradition of minstrelsy. The subject of this study is the life, art and poems of Mustafa Akpınar, one of the representatives of the tradition of minstrelsy today. Our study is limited to 251 poems determined by the source person. Poems that were not included in the thesis study were not included in the study because they were not considered sufficient by Mustafa Akpınar. The purpose of our study; o determine the place of Mustafa Akpınar in the tradition, to give a name and work to the tradition of minstrelsy literature. Our study using observation and interview methods / techniques; The introduction consists of four sections: The Life and Art of lover, Analysis of His Poems and His Poems. In the first part, general information about the research field and research subject is given. In the second part, the life and art of the lover are discussed in various aspects. In the third chapter, minstrel poems are evaluated in terms of form and content. In the last part, the poems of Mustafa Akpınar were shared. Information about the reasons for writing some poems and when they were written are shared as footnotes. At the end of the research, it was seen that Mustafa Akpınar wrote poems with the pseudonym of the Poet of Sorrow, did not play saz, fell in love by drinking bade, did not grow up in a master-apprentice relationship, but did practices such as solving riddles with letters and writing mutual poems with (bards/minstrel/scop). It has been determined that Mustafa Akpınar was referred to by his friends with the pseudonym of Suffering Poet in Düziçi minstrelsy tradition, that he was known and known for his minstrelsy, as well as being a temra quarry, that he made amulets from gorse to protect people from the evil eye, and that he prepared herbal teas for the treatment of various diseases.