Bir tıp fakültesindeki son sınıf öğrencilerin kas iskelet sistemi problemlerinin değerlendirilmesi ve depresyon-anksiyete-stres düzeyleri ile ilişkisinin araştırılması
Evaluation of musculoskeletal system problems of phase-6 students in a medical faculty and investigation of their relationship with depression-anxiety-stress levels
Yazar: ECE İNCE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERHAN ŞİMŞEK
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Kas-iskelet hastalıkları = Musculoskeletal diseases ; Kas-iskelet sistemi = Musculoskelatal system ; Tıp öğrencileri = Medicine students

Özet:
Amaç: Çalışmamız, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Tıp Fakültesi Dönem-6 öğrencilerinin kas iskelet sistemi rahatsızlıklarını ve depresyon, anksiyete, stres düzeylerini değerlendirmek; bunların nedenlerini, ilişki durumlarını ortaya koyabilmek amacıyla gerçekleştirildi.

Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipteki çalışmamız Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde gerçekleştirildi. Mayıs 2023- Haziran 2023 tarihleri arasında eğitim görmekte olan 232 Dönem-6 öğrencisi, yazılı onamları alınarak çalışmaya dahil edildi. Çalışmanın verileri, araştırmacı doktor tarafından yüz yüze görüşme tekniği ile öğrencilere anket yapılarak toplandı. Anketin birinci kısmında katılımcıların sosyodemografik özelliklerini içeren sorular, ikinci kısımda katılımcıların mevcut kas iskelet sistemi rahatsızlıklarını değerlendirmek amacıyla Cornell Kas İskelet Rahatsızlığı Ölçeği Türkçe versiyonu (T-CMDQ), üçüncü kısımda depresyon, anksiyete, stres düzeylerini değerlendirmek için Türkçe Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği (DASS-21) kullanıldı. Elde edilen veriler SPSS 25.0 paket programı ile analiz edildi.

Bulgular: Katılımcılarda en sık ağrı hissedilen bölgeler sırasıyla sırt (%91,38), boyun (%89,66), bel (%89,22), kalça (%87,07), sağ el bileği (%82,33) olarak bulundu. Çalışmada erkeklerin boyun, sağ el bileği ve toplam Cornell puanları kadınlardan istatistiksel anlamlı düzeyde yüksek saptandı (p<0,05). Katılımcıların DASS-21 depresyon, anksiyete, stres dereceleri ile T-CMDQ puanları karşılaştırıldı. T-CMDQ toplam puanı ile DASS-21 Depresyon, Anksiyete ve Stres puanları arasında her bir alt başlıkta ayrı ayrı olmak üzere önemli/güçlü düzeyde pozitif yönlü korelasyon saptandı (p<0,001). Depresyon toplam puanıyla T-CMDQ boyun puanı arasında önemli/güçlü düzeyde korelasyon saptandı.  Anksiyete toplam puanıyla T-CMDQ boyun ve kalça puanı arasında orta düzeyde pozitif yönlü korelasyon saptandı.  Stres toplam puanıyla T-CMDQ boyun puanı arasında önemli/güçlü düzeyde pozitif yönlü korelasyon saptandı.  Katılımcıların günlük masa başında geçirdikleri sürelerle T-CMDQ boyun, sağ omuz ve sırt toplam puanları arasında orta düzeyde pozitif yönlü korelasyon saptandı. 

Sonuç: Tıp fakültesi Dönem-6 öğrencileri Tıpta Uzmanlık Sınavı'na hazırlanmaları sebebiyle ortalama 8 saat masa başında oturmaktadır. Bu süre 16 saatlere varabilmektedir. Çalışmamızın sonucunda, kas iskelet sistemi rahatsızlıkları ile psikososyal etkenler arasındaki ilişkinin varlığı ve bu iki durumun birbirinin şiddetini arttırdığı tespit edilmiştir. Hastane ortamı ve ders çalışma alanları, hekim adayları için psikososyal risk faktörlerini, ergonomik risk faktörlerini, kas iskelet sistemi rahatsızlıkları oluşum riskini arttıran ortamlardır. Bu risklerin azaltılmasında hem bireysel hem de yönetimsel tedbirlerin alınması, bu alandaki eğitimlerin artırılması ve fiziksel aktivite programlarının düzenlenmesi önemlidir. KİSH gelişimini önlemede, tanı ve tedavide biyopsikososyal yaklaşımın etkili olacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Cornell skoru, DASS-21, ergonomi, kas iskelet sistemi rahatsızlıkları, tıp fakültesi öğrencileri

Abstract:
Objective: Our study was performed to evaluate the musculoskeletal system disorders and levels of depression, anxiety, stress in phase-6 students of Ankara ensYıldırım Beyazıt University Faculty of Medicine; to reveal their causes and relationship statuses.
	
Methodology: Our cross-sectional study was conducted at Faculty of Medicine, Ankara Yıldırım Beyazıt University. A total of 232 phase-6 students receiving education between May 2023 and June 2023 were included in the study with their written consent. The data of the study was collected by the researcher physician using a questionnaire through a face-to-face interview technique. The first part of the questionnaire included questions about sociodemographic characteristics of the participants, the Turkish version of the Cornell Musculoskeletal Disorders Questionnaire (T-CMDQ) scale to evaluate the musculoskeletal system disorders of participant in the second part and the Turkish Depression Anxiety Stress Scale (DASS-21) was used to evaluate the depression, anxiety and stress levels in the third part. The data obtained were analyzed with the SPSS 25.0 package program.
	
Results: The most frequently reported areas of pain among participants were back (91.38%), neck (89.66%), lower back (89.22%), hip (87.07%) and right wrist (82.33%). In the study, total Cornell scores and neck, right wrist scores of males higher than females statistically significant (p<0.05). Depression Anxiety Stress Scale (DASS-21) and T-CMDQ scores of the participants' were compared. A significant/strong level of positive directional correlation was determined between T-CMDQ total score and DASS-21 Depression, Anxiety and Stress scores in each subheading separately (p<0.001). A significant/strong correlation was found between depression total score and T-CMDQ neck score. A moderate positive correlation was found between anxiety total score and T-CMDQ neck and hip scores. A significant/strong positive correlation was found between stress total score and T-CMDQ neck score. There was a moderate positive correlation was found between the participants' daily spending time at the desk and T-CMDQ neck, right shoulder, and back total scores.
	
Conclusion: Phase-6 students in Faculty of Medicine, spend an average of 8 hours sitting at a desk due to preparing for the Medical Specialty Exam (TUS). This duration can reach up to 16 hours. As a result of our study presence of a relationship between musculoskeletal disorders and psychosocial factors and these two conditions have been found to increase each other's severity. Hospital environments and study areas increase psychosocial risk factors, ergonomic risk factors and the formation of musculoskeletal disorders for medical candidates. Implementing both individual and managerial measures, increasing education in this field and organizing physical activity programs are important for reducing these risks. It is believed that a biopsychosocial approach will be effective in preventing, diagnosing, and treating musculoskeletal disorders.
	
Keyword: Cornell score, DASS-21, ergonomics, musculoskeletal disorders, students of medical faculty