Entomopatojen nematodların (Rhapditida: Steinernematidae ve Heterorhabditidae) tel kurtlarına(Agriotes spp.) karşı biyolojik mücadelede kullanım imkânlarının araştırılması
Research on the possibilities of using entomopathogenic nematodes (Rhapditida: Steinernematidae and Heterorhabditidae) in biological control against wireworms (Agriotes spp.)
Yazar: AYŞEGÜL ÖĞRETMEN
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN CANHİLAL
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, Adana, Kayseri ve Kahramanmaraş'ta yapılan entomopatojen nematod (EPN) sürveylerinden elde edilen Steinernema carpocapsae E-76, Steinernema feltiae KCS-4-S, Heterorhabditis bacteriophora FLH-4-H, Steinernema bicornotum MGZ-4-S ve Heterorhabditis indica 216-H izolatlarının Tel kurtları, Agriotes spp. (Coleoptera: Elateridae)'nin son dönem larvaları üzerindeki virülenslikleri laboratuvar ve arazi koşullarında araştırılmıştır. Laboratuvar çalışmaları, içerisinde steril toprak bulunan 150ml'lik kaplarda, 2 farklı sıcaklıkta (25℃ ve 30℃) ve 3 farklı konsantrasyonda (250, 500 ve 1000 İJ/cm2) 4 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Arazi çalışmaları, tesadüfi bloklar deneme esaslarına göre 4 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Nematodlar parsellere m2'ye 1x106 İJ konsantrasyonunda, 0.5 mm meme çaplı sırt pülverizatörü ile uygulanmıştır. Kontrol parsellerine sadece su uygulanmış ve parseller arasına 1-2 m güvenlik şeridi bırakılmıştır. Laboratuvar çalışmalarında, artan sıcaklık ve konsantrasyonlarla birlikte ölüm oranlarında artış gözlemlenmiştir. Laboratuvar çalışmalarında 25℃'de %0-65 ve 30℃'de %5-75 arasında değişen ölüm oranları meydana gelmiştir. Steinernema bicornotum MGZ-4-S izolatı, laboratuvar koşullarında 25℃ ve 30℃'de sırasıyla %65 ve %75 ölüm oranları meydana getirerek test edilen diğer izolatlara göre Agriotes spp. larvalarına karşı en yüksek biyolojik etkinliği göstermiştir. Steinernema bicornotum'u takiben, S.carpocapse, H. indica ve S. feltiae'nın %50, H. bacteriophora'nın ise %40 oranında ölüm meydana getirdiği belirlenmiştir. Arazi çalışmalarında, S. carpocapse E-76 izolatı, %55.5 ölüm oranı ile  %47.9 ölüm oranı oluşturan H. indica 216-H izolatından daha etkili bulunmuştur. Elde edilen sonuçlar, test edilen EPN izolatlarının bu zararlının son dönem larvalarına karşı biyolojik mücadelede iyi bir potansiyele sahip olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Mısır, biyolojik mücadele, Tel kurdu, Agriotes spp., entomopatojen nematodlar, Heterorhabditidae, Steinernematidae

Abstract:
In this study, virulence of some native entomopathogenic nematode isolates S. carpocapsae E-76, S. feltiae KCS-4-S, H. bacteriophora FLH-4-H, S. bicornotum MGZ-4-S and H. indica 216-H isolates recovered from surveys conducted in Adana, Kayseri, and Kahramanmaraş provinces on the late stage larvae of Agriotes spp. (Coleoptera: Elateridae) were investigated under field and laboratory conditions. Laboratory studies were carried out in 100 ml plastic containers including sterile soil at two different temperatures (25℃ and 30°C) and at the concentrations of 250, 500 and 1000 IJs/m². The field trial was established on the basis of random blocks experiment design. Only water was applied to the control plots and 1-2 m security strip was left between the plots. The nematodes were applied to the blocks at the concentration of 1x106 IJs/m2 with a 0.5 mm nozzle diameter back pulverizer. Each trial was replicated four times. In the laboratory studies, the mortality rates increased with the increasing temperature and concentrations. In laboratory studies, mortality rates ranged between 0% and 65% at 25℃ and 5% and 75% at 30℃.  Steinernema bicornotum MGZ-4-S was the most efficient isolate compared to other isolates tested, causing the mortality rates of 65 % and 75% on the last larval instar of Agriotes spp. at 25 and 30℃, respectively. After detailed study of S. bicornotum it was confirmed that it can kill 50% of S.carpocapsae, H. indica and S. feltiae, and 40% of H. bacteriophora. In field studies, it was discovered that, S. carpocapsae E-76 isolate, with 55.5% fatal ratio is more effective than H. indica 216-H isolate with fatal ratio of 47.9%.The obtained results show that the EPN isolates tested have a good potential for the biological control of the last larval instar of this pest.
Key Words: Corn, biological control, wireworm, Agriotes spp., entomopathogenic nematodes, Heterorhabditidae, Steinernematidae