Geçirilmiş nonarteritik anterior iskemik optik nöropatili hastalarda makula ve optik sinir başındaki mikrovasküler ve yapısal değişikliklerin değerlendirilmesi
Evaluation of microvascular and structural changes in the macula and optic nerve head in patients with previous nonarteritic anterior ischaemic optic neuropathy
Yazar: ANIL UYSAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KEMAL YAR
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases

Özet:
Amaç: Nonarteritik anterior iskemik optik nöropatili (NAİON) gözler ile etkilenmemiş diğer gözlerin makula, koroid, optik sinir başı ve peripapiller retinadaki yapısal özelliklerinin optik koherens tomografi (OKT) ve optik koherens tomografi anjiyografi (OKTA) ile incelenerek elde edilen parametrelerin gruplar arasında ve sağlıklı gözlerle karşılaştırılarak olası yapısal farklılıkların belirlenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza NAİON tanılı 36 hastanın 44 gözü, etkilenmeyen diğer 27 göz ve sağlıklı 45 göz olmak üzere toplam 116 göz dahil edildi. Üç grubun yaş, cinsiyet, sferik eşdeğer ve aksiyel uzunluk değerleri benzerdi (tümü için p>0,05). Tüm katılımcıların en iyi düzeltilmiş görme keskinliği (EİDGK) ve göz içi basıncı (GİB) kaydedildi. Görme alanı ile ortalama deviasyon (MD) ve patern standart deviasyon (PSD); SD-OKT ile subfoveal koroid kalınlığı; OKTA ile yüzeyel kapiller pleksus (YKP), derin kapiller pleksus (DKP) ve radyal peripapiller kapiller (RPK) pleksusta vasküler dansite (VD), peripapiller retina sinir lifi tabakası (pRSLT) kalınlığı, merkezi retina kalınlığı, foveal avasküler zon (FAZ) alanı ve çevresi ile FAZ çevresinde kapiller dansite (FAZ FD) değerlendirildi. Tüm parametreler gruplar arasında karşılaştırıldı. Ayrıca; pRSLT, MD, PSD ve EİDGK ile OKTA'da ölçülen parametreler arasındaki ilişki araştırıldı.
Bulgular: Sağlıklı ve etkilenmeyen diğer gözlere kıyasla NAİON'li gözlerde; EİDGK, MD, PSD, YKP ve RPK'daki tüm VD parametreleri, tüm pRSLT parametreleri, merkezi fovea dışındaki tüm retina kalınlık parametreleri, YKP'de akım olmayan alan ve FAZ FD değerleri daha düşüktü (tümü için p<0,05). Sağlıklı gözlere kıyasla etkilenmeyen diğer gözlerde; MD, YKP'deki VD parametreleri (tüm alan, üst ve alt yarı, parafovea ve temporal parafoveal VD) ile RPK'da temporal alt pVD parametreleri daha düşüktü (tümü için p<0,05). Ayrıca, subfoveal koroid kalınlığı sağlıklı gözlere kıyasla, hem NAİON'li gözler de hem de etkilenmeyen diğer gözlerde daha düşüktü, ancak istatistiksel fark sadece NAİON'li gözler için gösterilebildi (sırasıyla p=0,514, p<0,05). NAİON'li gözler ve etkilenmeyen diğer gözlerde; EİDGK, MD ve ortalama pRSLT ile birçok parametre arasında anlamlı korelasyonlar saptandı (tümü için p<0,05).
Sonuç: OKTA ile sağlıklı gözlere kıyasla NAİON'li gözlerde; makula, optik disk ve peripapiller retinada belirgin mikrovasküler ve yapısal değişiklikler saptandı. Ayrıca 'etkilenmeyen' diğer gözlerde saptadığımız anormal YKP ve RPK VD parametreleri, NAİON gelişimiyle ilişkili vasküler potansiyel biyobelirteçler olabileceğini düşündürmektedir. Ancak sonuçlarımızın daha geniş kapsamlı ve prospektif çalışmalar ile desteklenmesi gerekmektedir.

Abstract:
Purpose: This study aims to examine the structural features of the macula, choroid, optic nerve head and peripapillary retina of eyes with nonarteritic anterior ischemic optic neuropathy (NAION) and unaffected normal eyes by optical coherence tomography (OCT) and optical coherence tomography angiography (OCTA) and to find out possible structural differences by comparing the obtained parameters between the groups and with healthy eyes.
Materials and Methods: A total of 116 eyes, including 44 eyes of 36 patients with NAION, 27 unaffected eyes and 45 healthy eyes were included in the study. Age, gender, spherical equivalent and axial length values of the three groups were found to be similar (p>0,05 for all). The best corrected visual acuity (BCVA) and intraocular pressure (IOP) were recorded in all participants. Mean deviation (MD) and pattern standard deviation (PSD) were evaluated by visual field, subfoveal choroidal thickness by SD-OCT, vascular density (VD) and peripapillary retinal nerve fibre layer (pRNFL) thickness in the superficial capillary plexus (SCP), deep capillary plexus (DCP) and radial peripapillary capillary (RPC) plexus, central retinal thickness, foveal avascular zone (FAZ) area and perimeter and capillary density around the FAZ (FAZ FD) by OCTA. All parameters were compared between the groups. Furthermore, the relationship between pRNFL, MD, PSD and BCVA and the parameters measured in OCTA was researched.
Results: Compared to healthy and unaffected eyes, BCVA, MD, PSD, all VD parameters in the SCP and RPC, all pRNFL parameters, all retinal thickness parameters (except for the central fovea), non-flow area in the SCP and FAZ FD values were lower in eyes with NAION (p<0,05 for all). Compared to healthy eyes, the MD, VD parameters (whole image, upper and lower hemi, parafoveal and temporal parafoveal VD) in SCP and temporal inferior pVD parameters in RPC were lower in unaffected eyes (p<0,05 for all). Furthermore, subfoveal choroidal thickness was lower in both eyes with NAION and unaffected normal eyes compared to healthy eyes, but statistical difference could only be demonstrated for eyes with NAION (p=0,514, p<0,05, respectively). Significant correlations were found between BCVA, MD and mean pRNFL and many parameters in eyes with NAION and unaffected eyes (p<0,05 for all).
Conclusion: The OCTA revealed significant microvascular and structural changes in the macula, optic disc and peripapillary retina in eyes with NAION compared to healthy eyes. Moreover, the abnormal SCP and RPC VD parameters found in 'unaffected' normal eyes suggest that there may be vascular potential biomarkers associated with the development of NAION. However, our results need to be supported by more comprehensive and prospective studies.