Yaratıcılık ve sanat bağlamında sinema. Bir örnek: Akira Kurosawa
Film in the context of creativity and art. An example: Akira Kurosawa
Yazar: AYŞE ARZU SEVİMLİ
Danışman: PROF. DR. BATTAL ODABAŞ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Kurosawa, Akira = Kurosawa, Akira ; Sanatsal yaratıcılık = Artistic creativity ; Sinema = Cinema ; Yaratıcılık = Creativity ; Yönetmen = Director

Özet:
Tez, disiplinler arası bir çalışma olup, yaratıcılık ve sanat ilişkisi bağlamında sinema sanatına bakmaktadır. Bu bakışta örnek olarak yönetmen Akira Kurosawa seçilmiştir. Bütün sanatsal faaliyetlerin kaynağında olduğu bilinen yaratıcılığın tanımı, nasıl ortaya çıktığı araştırılmış ve bireydeki göstergeleri saptanmıştır. Yaratıcılığın bireyde sanatsal bir faaliyet olarak ortaya çıkmasının yöntemi olarak Maslow'un İnsancıl Kuram'ındaki "Kendini Gerçekleştirme" kavramı incelenmiştir. Maslow'a göre sanatsal bir faaliyette bulunan insanın verdiği ürünler "Kendini Gerçekleştirme"nin ifadesidir. Sanatsal ürünlerin etkisi üç şekilde kendini göstermektedir: yabancılaştırma (defamilirization), yeniden üretim (re-produce), estetik yaşantı. Bir sanat eseriyle tanıştıktan itibaren bu üç etkiden geçen insan artık eskisi gibi olmamakta, dönüşüme uğramaktadır. Bunun sinema sanatındaki izdüşümü olarak auteur kuramı ve auteur yönetmenler gösterilmiştir. Kurosawa'nın yaşantısı ve kişiliği Maslow'un "Kendini Gerçekleştirme" kavramını, filmleri de auteur bir yönetmen olmanın gereklerini -teknik yeterlilik, üslup ve (ruhun coşkusu- élean anlamına da gelen) iç anlam- karşılamaktadır. Yönetmen Kurosawa üç filmi Rashomon, Seven Samurai ve Ran bu gereklilikleri yerine getiren üç örnek olarak ele alınmıştır. Akira Kurosawa yaşantısında kendini gerçekleştirmiş yaratıcılık ürünleri vermesinin yanı sıra, auteur bir yönetmen olma özelliğiyle de filmlerini "Sanat Ürünleri" mertebesine taşımış evrensel çapta bir sanatçıdır.

Anahtar Kelimeler: Yaratıcılık, Kendini Gerçekleştirme, Sanatın Dönüştürücü Gücü, Auteur Yönetmen, Akira Kurosawa.

Abstract:
The thesis is an interdisciplinary work that looks into the art of cinema from the context of the relation between creativity and art. Director Akira Kurosawa has been selected as an example in this regard. The definition and emergence of creativity that is in the source of all art as well as its manifestastion in the individual are established. Maslow's "self realization" in his Humanistic Theory is analyzed as a method for the manifestation of creativity in the individual as an artistic output. According to Maslow the product of a person who engages in art is an expression of self realization. The effect of an artwork happens in three ways: defamilirization, reproduce and aesthetic living. Once introduced to an artwork a person is tranfromed under these effects. The projection of this concept in the art of cinema is the theory of auteur and auteur directors. Kurosawa's life and personality correspond to Marlow's concept of "self realization" while his films fulfill the necessities of being an auteur director (technical competence, style and self-significance). Three films of Kurosawa, Rashomon, Seven Samurai and Ran, are treated as examples that satisfy these requirements. Having not only produced self realized artwork through his life but also as an auteur, Akira Kurosawa is a universal artist who succeeded to make his films into works of art.

Keywords: Creativity, Self-actualization, The Transformative Power of Art, Auteur Director, Akira Kurosawa.