Eski çağ Ön Asyası'nda göçebe bir halk olarak "Habirular"
Habirus as a nomad people in ancient Asia
Yazar: ORHAN TÜRKOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMED FAZIL HİMMETOĞLU
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Göçler medeniyetlerin oluşumunda en önemli faktörlerden biri olarak bilinmektedir. Çeşitli nedenlerle yapılan göçler, kavimlerin yeni yurtlar bulma çabasının sonucunda, sosyal ve siyasal anlamda etkileşimlere neden olmuştur. Bilinen en eski medeniyetler Eski Yakın Doğu coğrafyasında kurulmuştur. Mezopotamya, Anadolu, Mısır, Filistin, İran ve Suriye birçok medeniyeti bünyesinde barındırmıştır. Mezopotamya, ilk yazının keşfedildiği, ilk kentlerin kurulduğu, ilk dünya imparatorluğunun kurulduğu, ilk yazılı kanunların yapıldığı ve ilk eğitim merkezlerinin açıldığı bölge olarak ilklerin anavatanı sayılmaktadır. Yazılı ve arkeolojik kayıtlar, Sami göçlerinin M.Ö. 2500-2100 yılları arasına tarihlendirmişlerdir. Sami göçlerini oluşturan Amurru göçleri, Mezopotamya ve Filistin-Suriye bölgesine girmesiyle etnik yapıda önemli ölçüde değişikler olmuştur. Bu göçler sonucunda Lullumu, Qutu, Şutu, Habiru, Şasu, Medjay gibi insan grupları, kabile veya kabile birliklerine rastlanmıştır. Bu göçebe gruplardan Habirular, İbraniler ile benzer olmaları yönünden Tevrat bilginleri tarafından İbraniler'in Kutsal Kitap dışı kanıtı olarak yoğun ilgi gördü. Habirular, Ur, Larsa, Elam, Nuzi, Kerkük, Alalah, Boğazköy, Suriye, Filistin ve Mısır gibi geniş bir coğrafyada görünmüştür. İbrani Avram (İbrahim) da Tevrat'ta verilen emir ile Ur'dan vaad edilmiş Kenan topraklarına ulaşmak için göç etmiştir. Akadça olan Habiru, Sümerler'de SA.GAZ ve Mısır'da pr.w olarak geçmektedir.
Anahtar Kelimeler: Habiru, İbrani, SA.GAZ, Pr.w, Apiru

Abstract:
Migrations are known as one of the most important factors in the formation of civilizations. Migrations for various reasons have caused social and political interactions as a result of the tribes' efforts to find new homelands. The oldest known civilizations were established in the Ancient Near East. Mesopotamia, Anatolia, Egypt, Palestine, Iran and Syria hosted many civilizations. Mesopotamia is considered the homeland of firsts as the region where the first writing was discovered, the first cities were founded, the first world empire was established, the first written laws were made and the first education centers were opened. Written and archaeological records date the Semitic migrations to between 2500 and 2100 B.C. The Amurru migrations, which constitute the Semitic migrations, caused significant changes in the ethnic structure when they entered the Mesopotamia and Palestine-Syria region. As a result of these migrations, human groups, tribes or tribal unions such as Lullumu, Qutu, Shutu, Habiru, Shasu, Medjay were encountered. The Habiru, one of these nomadic groups, attracted intense attention from Torah scholars as extra-biblical evidence of the Hebrews due to their similarities with the Hebrews. Habiru appeared in a wide geography such as Ur, Larsa, Elam, Nuzi, Kirkuk, Alalah, Boghazkoi, Syria, Palestine and Egypt. The Hebrew Abram migrated from Ur to reach the promised land of Canaan, as per the command given in the Torah. After the Habiru, a nomadic people, was discovered in Amarna, it was discovered through texts obtained from the excavations in Boğazköy, Alalah, Nuzi and Ras Şamra that the Akkadian Habiru was mentioned as SA.GAZ in Sumerians and pr.w in Egypt.
Key Words: Habiru, Hebrew, SA.GAZ, Pr.w, Apiru