Gen terapi, fotobiyomodulasyon ve ultrason uygulamalarının ortodontik nedenli kök rezorpsiyonu üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of gene therapy, photobiomodulation and ultrasound applications on orthodontically induced root resorption
Yazar: NİSA GÜL
Danışman: DOÇ. DR. GÖKMEN KURT
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Fototerapi = Phototherapy ; Gen tedavisi = Gene therapy ; Kök rezorpsiyonu = Root resorption ; Lazer tedavisi = Laser therapy ; Ortodonti = Orthodontics ; Ultrasonik tedavi = Ultrasonic therapy

Özet:
Bu çalışmanın amacı, sıçanlarda deneysel olarak oluşturulan ortodontik nedenli iltihabi kök rezorpsiyonunun (OİKR) engellenmesi ve tamir edilmesi amaçlı uygulanan, fotobiyomodulasyon (FBM), düşük yoğunlukta kesik atımlı ultrason (DYKUS), mezenkimal kök hücre (MKH) ve MKH aracılı gen terapi (GT) yaklaşımlarının etkilerini değerlendirmek ve karşılaştırmaktır. Bu amaçla toplam 71 adet wistar albino sıçan kullanılmıştır. Sıçanlarda 14 gün boyunca deneysel olarak üst keser ve 1. molar dişler arasında 100 gr. kuvvet uygulayacak kapalı sarmal yaylar ile OİKR oluşturulmuş ve tedavi gruplarında eş zamanlı terapatik uygulamalar gerçekleştirilmiştir. FBM grubu deneklerine, günde 10 dk. LED aracılı düşük doz lazer, ultrason grubu deneklerine günde 15 dk. DYKUS, MKH ve GT grubu deneklerine 1., 6. ve 11. günlerde hücre enjeksiyonları uygulanmıştır. 15. günde sakrifiye edilen sıçanların 1. molar dişleri, H&E, TRAP histolojik boyamaları, SEM görüntüleme ve mRNA gen ekspresyon tayini analizleri için hazırlanmıştır. Örneklerde periodontal ligamentteki total hücre sayısı (THS), osteoklast sayısı ve oranı (OsS-OsO), rezorpsiyon alanı oranı (RAO), SEM rezorpsiyon alanı oranı (SRAO) ve lakün sayısı (LS), OPG, RANKL ve Cox-2 mRNA gen ekspresyon düzeyleri belirlenmiştir. İstatistiksel değerlendirmeler sonucunda THS (p<0.001), OsS (p=0.004), OsO (p=0.002), RAO, SRAO ve LS (p<0 001) değişkenlerinde FBM, DYKUS, MKH gruplarında kontrol grubuna göre benzer oranlarda, GT grubunda ise en yüksek oranda farklılıkla azalma tespit edilmiştir. RANKL düzeyleri tüm tedavi gruplarında kontrol grubuna göre anlamlı biçimde düşük bulunurken (p<0.001); OPG mRNA ekspresyon düzeyleri anlamlı şekilde yüksektir (p<0.001). GT uygulaması ile diğer tedavi gruplarından anlamlı olarak yüksek OPG mRNA ekspresyonu elde edilmiştir. Tüm tedavi yaklaşımları Cox-2 mRNA ekspresyonunu kontrol grubuna göre azaltarak ağrı azaltımı sağlamıştır (p=0.039). FBM, DYKUS, MKH ve GT uygulamaları OİKR  engellemede ve tamirinde belirgin tedavi etkileri göstermiştir;  aralarında en az rezorpsiyon varlığı tespiti ile gen terapi grubu en başarılı yöntem olarak değerlendirilmiştir.

Abstract:
The purpose of this study was to evaluate and to compare the inhibition and repair effects of photobiomodulation (PBM), low intensity- pulsed ultrasound (LPU), mesenchymal stem cell (MSC) and cell mediated gene therapy (GT) applications on orthodontically induced root resorption (OIRR), that was experimentally created on rats. 71 Wistar albino rats were used for this study. OIRR was created for 14 days experimentally on rats with applying 100 grams of force using a closed coil spring between central incisor and 1. molar teeth and at the same time, therapeutic approaches were performed. LED mediated low level laser was applied to the PBM group rats 10 minutes daily and LPU was administered 15 minutes every day to the ultrasound group rats. MSC injections was performed at 1., 6., and 11. days of experiment to the MSC and GT group rats. After sacrification of rats at 15. day of the experiment, upper 1. molar teeth of rats were prepared for the histological, genetical and SEM analysis. Number of total cells (NTC), number and ratio of osteoclastic cells (NOsC- ROsC), numbers of lacunas (NL), resorption area ratio (RAR), SEM resorption ratio (SRAR), OPG, RANKL, Cox-2 mRNA gene expression levels at the periodontal tissue of teeth were determined. According to the statistically evaluations, NTC (p<0.001), NOsC (p=0.004), ROsC (p=0.002), RAR, SRAR ve NL (p<0 001) were decreased at the PBM, LPU, MSC and GT groups compared to the positive control group, and the GT group showed the lowest resorption values among groups. RANKL mRNA gene expression levels were lower (p<0.001) and OPG levels were higher (p<0.001) at all experiment groups than control group. OPG results in GT group were higher from other experiment groups significantly (p<0.001). All therapeutic applications reduced pain with decreasing the Cox-2 mRNA gene expression (p=0.039). PBM, LPU, MSC and GT showed marked inhibition and repair effects on OIRR significantly. GT exhibited the most successful results between other therapeutic applications in terms of inhibition and repair of OIRR.