Boşanmış ebeveynlere sahip ergenlerle ailesi ile yaşayan ergenlerde sosyal destek algıları ile psikolojik iyi olma durumlarının incelenmesi
Investigation of social support perceptions and psychological wellness in agents with diverse parents and adolescents living with families
Yazar: ÜMRAN COŞKUN
Danışman: PROF. DR. ÖMER ÖZYILMAZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Ana-çocuk etkileşimi = Mother-child interaction ; Baba-çocuk etkileşimi = Father-child interaction ; Boşanma = Divorce ; Boşanmış aileler = Divorced families ; Ergenler = Adolescents ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being

Özet:
Yapılan bu çalışmada anne ve babası boşanmış olan ergenler ile anne ve babası birlikte olan ergenlerin algılanan sosyal destek düzeyleri ile psikolojik iyi oluş düzeylerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Araştırmaya İstanbul ilinde yaşayan ve anne babası birlikte yaşayan 115 ergen ve anne babası boşanmış olan 115 ergen olmak üzere toplam 230 birey katılmıştır. Araştırmaya katılan ergenlerin algılanan sosyal destek düzeylerinin belirlenmesinde "Algılanan Sosyal Destek Ölçeği", psikolojik iyi oluş düzeylerinin belirlenmesinde ise "Psikolojik İyi Olma Hali Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analiz aşamasında SPSS 22.0 programında tanımlayıcı istatistiklerden ve Independent Samples T Test analizinden yararlanılmıştır. Araştırmanın sonunda ergenlerin algıladıkları sosyal destek düzeyine ilişkin bulgular değerlendirildiği zaman, aile ve öğretmenlerden algılanan sosyal destek algısının orta düzeyde olduğu, arkadaş çevresinden algılanan sosyal desteğin ise orta düzeyin üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında ergenlerin psikolojik iyi oluş düzeylerine ilişkin bulgular değerlendirildiği zaman, özerklik, bireysel gelişim, diğerleri ile olumlu ilişkiler, yaşam amaçları, öz kabul ve çevresel hakimiyet algılarının orta seviyede olduğu belirlenmiştir. Grupların algılanan sosyal destek ve psikolojik iyi oluş düzeyleri karşılaştırıldığı zaman, anne ve babası birlikte yaşayan ergenlerin algılanan sosyal destek düzeylerinin anne ve babası boşanmış olan ergenlerden anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Buna karşılık anne ve babası birlikte olan ergenler ile anne ve babası boşanmış olan ergenlerin psikolojik iyi oluş düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunmadığı belirlenmiştir (p>0.05). Sonuç olarak, ergenlerde anne ve babasının boşanmasının algılanan sosyal destek düzeyini olumsuz yönde etkilediği söylenebilir.

Abstract:
In this study conducted, it is aimed to compare the perceived social support levels and psychological well-being levels of adolescents whose mothers and fathers are divorced and adolescents whose mothers and fathers are together. A total of 230 individuals, who include 115 adolescents who live in Istanbul and live with their parents and 115 adolescents whose parents were divorced, participated in the research. 'The Perceived Social Support Scale' was used to determine the perceived social support levels of the adolescents who participate in the study, and the 'Psychological Well-Being Scale' was used to determine the psychological well-being levels. In the analysis phase of the data obtained in the research, descriptive statistics in SPSS 22.0 program and Independent Samples T Test analysis were used. At the end of the research, when the findings regarding the level of social support who perceived by adolescents were examine, it was determined that the perceived social support perception from family and teachers was at a medium level, while the perceived social support from the circle of friends was above the medium level. In addition, when the findings regarding the psychological well-being levels of adolescents were examined, it was determined that their perceptions of autonomy, personal development, positive relationships with others, life goals, self-acceptance and environmental dominance were at a medium level. When the perceived social support and psychological well-being levels of the groups were compared, it was found that the perceived social support levels of the adolescents whose mothers and fathers lived together were significantly higher than the adolescents whose parents were divorced (p<0.05). On the contrary, it was determined that there is no significant difference between the psychological well-being levels of adolescents whose parents are together and whose parents divorced (p>0.05). As a result, it can be said that the divorce of parents negatively affects the perceived social support level in adolescents.