COVID-19 pandemi hastanesinde çalışmış sağlık personellerinin koronavirüs anksiyete ve genel anksiyete düzeyleri
Coronavirus anxiety and general anxiety levels of healthcare personnels working in the COVID-19 pandemic hospital
Yazar: BÜŞRA YILDIRIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FİLİZ ÖZKAN
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Hastaneler = Hospitals ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Pandemiler = Pandemics ; Sağlık personeli = Health personnel

Özet:
COVID-19 pandemi süreciyle birlikte pandemi hastanelerinde çalışmaya başlayan ve bu nedenle rutin çalışma ortamlarından ayrılan, bulaşıcı ve ölümcül boyutlara gelebileceğini bildiği bir hastalıkla işleri gereği yakın temas halinde olan sağlık çalışanlarının anksiyete yaşaması muhtemeldir. Bu çalışma ile sağlık çalışanlarının bu süreçte yaşayabilecekleri genel anksiyete ile koronavirüs anksiyete durumlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Tanımlayıcı ilişkisel desende yapılan araştırmanın evrenini; 20 Mart 2020-27 Mayıs 2020 tarihleri arasında pandemi hastanesi olarak kullanılan Kayseri Emel-Mehmet Tarman Kadın Doğum ve Çocuk Hastanesinde hemşire, ebe, hekim, sağlık memuru, tıbbi sekreter, hasta bakıcı olarak çalışmış olan 143 kişi oluşturmuştur. Araştırmada katılımcılara sosyodemografik bilgilerinin yer aldığı anket ile Beck Anksiyete Ölçeği ve Koronavirüs Anksiyete Ölçeği online olarak uygulanmıştır. Shapiro-Wilk test sonuçlarına göre verilerin normal dağılıma uymadıkları saptanmıştır ve analizlere non-parametrik testler ile devam edilmiştir. İki bağımsız grup arasındaki farkı saptamak için Mann Whitney-U testi, ikiden daha fazla grup arasındaki farkı saptamak için Kruskal Wallis testi, Kruskal Wallis testi sonrasında önemli farkın hangi gruptan kaynaklandığını belirlemek için Mann Whitney-U ve Koronavirüs Anksiyete Ölçeği puanları ile Beck Anksiyete Ölçeği puanları arasındaki ilişkinin yönü ve kuvvetini ölçmek için ise Spearman Rho Kolerasyon analizi uygulanmıştır. 
Araştırmaya katılan sağlık çalışanlarının %37,0'ının 30-41 yaş aralığında, %86,7'sinin   kadın   %67,1'inin evli olduğu saptanmıştır. Koronavirüs Anksiyete Ölçeği puanları ile Beck Anksiyete Ölçeği puanları arasında istatistiksel açıdan pozitif yönde güçlü bir ilişki bulunmuştur (rho=0,610; p=0,000). 11 yıl ve üstü çalışan sağlık çalışanlarının 0-1 yıl arasında çalışan sağlık çalışanlarından daha yüksek Beck Anksiyete Ölçek puanına sahip oldukları belirlenmiştir (p<0,05). Daha önce bulaşıcı hastalığı olan bireylerle çalışan sağlık çalışanlarında önceden böyle bir tecrübesi olmayan sağlık çalışanlarına kıyasla Beck Anksiyete Ölçeği puanı önemli düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0,05). İkamet yerine göre Kayseri Merkez dışında başka bir ilçede çalışan sağlık çalışanlarının Kocasinan ve Melikgazi'de ikamet edenlere kıyasla daha yüksek Koronavirüs Anksiyete Ölçeği puanlarına sahip olduğu bulunmuştur (p<0,05) Anketin yapıldığı dönemde pandemi servislerinden farklı servislerde çalışmaya başlayan sağlık çalışanlarının Koronavirüs Anksiyete Ölçeği puanlarının pandemi servislerinde çalışmaya devam eden sağlık çalışanlarına oranla önemli şekilde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Pandeminin ilk döneminde kendini salgına hazır hisseden sağlık çalışanlarının Koronavirüs Anksiyete Ölçeği puanları hazır hissetmeyenlere göre istatistiksel açıdan önemli şekilde düşük saptanmıştır (p<0,05). Ayrıca yaş, cinsiyet, medeni durum, çocuk sahibi olma, sahip olunan çocuk sayısı, hastaneye ulaşım şekli, hastanenin konumundan dolayı ulaşımın etkilenme durumu, meslek, pandeminin ilk döneminde hastanenin yataklı veya acil servisinde çalışma durumu ve COVID-19 hastası ile çalışmayı riskli bulma durumuna göre hem Beck Anksiyete Ölçeği hem de Koronavirüs Anksiyete Ölçeği puanlarında istatistiksel açıdan önemli farklılık görülmemiştir.
Sonuç olarak katılımcıların pandeminin ilk dönemlerinde kendini salgına hazır hissetme durumu, çalışma süreleri, daha önceki deneyimleri, pandemi servislerinde çalışmaya devam etme durumları kaygı düzeylerine etkili bulunmuştur. Buna göre pandeminin ilk dönemlerinde kendini salgına hazır hissetmeyenler, daha önce bulaşıcı hastalıklı bireylerle çalışma tecrübesi olanlar, pandemi koşullarına adapte olacak kadar pandemi servislerinde çalışmayanlar anksiyete açısından risk altında değerlendirilmelidir. Bölgesel araştırmalar yapılması, sağlık çalışanlarına belli aralıklarla ruh sağlığı taraması yapılması ve bu taramanın sonuçlarına göre müdahalelerde bulunulması, sağlık çalışanlarının ruh sağlığı hizmetlerine ulaşımının kolaylaştırılması önerilmektedir.  
Anahtar Kelimeler:  COVID-19; Genel anksiyete;  Koronavirüs anksiyetesi; Pandemi hastanesi;  Sağlık personelleri.

Abstract:
Health workers who start working in pandemic hospitals with the COVID-19 pandemic process and therefore leave routine working environments and are in close contact with a disease that they know can reach infectious and fatal levels are likely to experience anxiety. With this study, it is aimed to determine the general anxiety and coronavirus anxiety situations that health workers may experience in this process. 
The universe of the descriptive relational pattern was formed by 143 people who workedas nurses, midwives, physicians, health officers, medical secretaries and caregivers at Kayseri Emel-Mehmet Tarman Maternity and Children's Hospital, which was used as a pandemic hospital between March 20, 2020 and May 27, 2020.   Beck Anxiety Scale and Coronavirus Anxiety Scale were applied online with the questionnaire with sociodemographic information to the participants.  According to the Shapiro-Wilk  test results, the data were found to not match the normal distribution and the analysis was continued with non-parametric tests. To determine the difference between the two independent groups, the Mann  Whitney-U test was performed, the Kruskal Wallis test to determine the difference between more than two groups, and spearman  rho coordination analysis was applied to measure the direction and strength of the relationship between Mann Whitney-U and Coronavirus Anxiety Scale scores and Beck Anxiety Scale scores to determine which group the significant difference was caused after the  Kruskal   Wallis  test.
It was determined that 37.0% of the health workers who participated in the study were married between the ages of 30 and 41, and 86.7% were women and 67.1% were married. A statistically strong corral was found between coronavirus Anxiety Scale scores and Beck Anxiety Scale scores (rho=0.610; p=0.0<00). The Beck Anxiety Scale score was significantly higher (p<0.05) compared to healthcare workers who previously had no such experience in healthcare workers who worked with individuals with infectious diseases. According to the place of residence, health workers working in another district other than Kayseri Center were found to have higher Coronavirus Anxiety Scale scores compared to those residing in Kocasinan and Melikgazi (p<0.05) Coronavirus Anxiety Scale scores of health workers who started working in different services from pandemic services during the survey period were significantly higher than health workers who continued to work in pandemic services (p<0,05). Coronavirus Anxiety Scale scores of health workers who felt ready for the pandemic in the first period of the pandemic were statistically significantly lower than those who did not feel ready (p<0.05). In addition, there was no statistically significant difference in both Beck Anxiety Scale and Coronavirus Anxiety Scale scores according to age, gender, marital status, number of children owned, the way they reached the hospital, the impact of transportation due to the location of the hospital, occupation, working in the hospital's inpatient or emergency department in the first period of the pandemic, and finding it risky to work with COVID-19 patients.
As a result, participants' feelings of feeling ready for the epidemic in the early stages of pandeminin,  working times, previous experiences, and continuing to work in pandemic services were found to be effective in their anxiety levels. Accordingly,those who do not feel ready for the epidemic in the early stages of pandeminin, those who have previous experience working with individuals with infectious diseases, and those who work in pandemic services enough to adapt to pandemic conditions should be evaluated at risk for anxiety. It is recommended to conduct regional research, to periodically carry out mental health screenings for health workers and to intervene according to the results of this screening, and to facilitate the access of health workers to mental health services.
Keywords:  Coronavirus anxiety;  COVID-19;  General anxiety;  Health personnel; Pandemic hospital.