Bitirme ve parlatma işlemlerinin kompomer ve bulk-fill kompozit materyallerinin sitotoksisiteleri üzerine olan etkilerinin xcelligence sistemi ile değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of finishing and polishing systems of compomer and bulk-fill composite resins on cytotoxicity by xcelligence analysis
Yazar: CEREN ÇİMEN
Danışman: PROF. NURHAN ÖZALP
Ankara Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Biyouyumlu materyaller = Biocompatible materials ; Biyouyumluluk = Biocompatibility ; Cam iyonomer çimentoları = Glass ionomer cements ; Dental materyaller = Dental materials ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Kompozit reçineler = Composite resins

Özet:
Restorasyonlarda kullanılan materyallerin estetik, kullanımı kolay, klinik ömrü uzun, dayanıklı olmasının yanı sıra biyouyumlu olması beklenmektedir. Diş hekimliğinde yaygın olarak kullanılan rezin içerikli restoratif materyallerin zengin monomer içerikleri biyouyumluluk açısından sorgulanmalarına neden olmuştur. Polimerizasyon esnasında monomerlerin tamamı polimer yapıya katılamamakta ve artık monomer olarak bulunmaktadır. Bağlanmamış artık monomerleri elimine etmenin önemli yollarından biri restorasyon yüzeyine uygulanan bitirme ve parlatma işlemleridir. Bu tez çalışmasında, bitirme ve parlatma işlemlerinin kompomer ve bulk-fill kompozit materyallerinin insan diş eti fibroblastı hücreleri üzerine olası sitotoksik etkilerinin gerçek zamanlı hücre analizi yöntemi (xCELLigence Sistemi) ile değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada kompomer (Dyract XP Dentsply, Almanya) ve bulk-fill kompozit (FiltekTM Bulk Fill Kompozit, 3M ESPE GmbH, Seefeld, Almanya) restoratif materyalleri kullanılmıştır. Pleksiglas kalıplar kullanılarak hazırlanan örnekler diskler iki gruba ayrılmış ve bir gruba 12 bıçaklı tungsten karbid bitirme frezi (Meisinger, Düsseldorf, Almanya) ve Sof-Lex Disk (3M ESPE, St. Paul, MN, ABD) kullanılarak bitirme ve parlatma işlemleri uygulanmıştır; diğer gruba ise polimerizasyonu takiben herhangi bir işlem uygulanmamıştır. Ayrıca örnek diskler ile aynı ağırlıkta ve taban alanında olacak şekilde saf altın örnekler hazırlanmış ve altın örneklerin bulunduğu kuyucuklar kontrol grubu olarak belirlenmiştir.  Ardından xCELLigence sistemi (ACEA Biosciences, Inc., San Diego, CA, ABD) kullanılarak örnek disklerin insan diş eti fibroblastlarının canlılığı üzerine olan etkileri 72 saat boyunca incelenmiştir. Hücre canlılığı, cihazın ölçmüş olduğu hücre indeksi (CI) adı verilen bir parametre yardımıyla değerlendirilmektedir.  Çalışmamızın sonucunda,

•	Dyract XP- grubunun 24., 48. ve 72. saatlerdeki CI değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulgulanmıştır (p≤0,001).
•	Sürenin artışı ile Dyract XP- grubunun CI değerleri başlangıç anına göre istatistiksel olarak anlamlı ölçüde azalış göstermiştir (p<0,001). 
•	Dyract XP+ grubunun sadece 24. saatteki CI değeri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş göstermiştir (p=0,001), benzer bir şekilde bu grubun CI değeri sadece 0-24. saatler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş sergilemiştir.
•	Dyract XP+ grubu, bütün zaman aralıklarında Dyract XP- grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek CI değerleri vermiştir.
•	FiltekTM Bulk Fill- grubunun CI değerlerinde  hiçbir zaman aralığında kontrol grubu ile aralarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık görülmemiştir.
•	FiltekTM Bulk Fill- grubunun 48. Saatteki CI değeri başlangıç anına göre istatistiksel olarak anlamlı bir artış sergilemiştir (p<0,05); ancak bu değer 48-72. saatler arasında istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüş göstermiştir (p<0,001).
•	FiltekTM Bulk Fill+ grubunun CI değerinin 24. saatte kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşük çıktığı bulgulanmıştır (p<0,05). Ancak 48. ve 72. saatlerde CI değerinin 24. saate göre artış gösterdiği ve kontrol grubu ile anlamlı bir fark bulunmadığı gözlemlenmiştir. 
•	FiltekTM Bulk Fill+ grubunun CI değeri sadece 48-72. saatler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir düşüş göstermiş (p<0,05); diğer zaman aralıklarında ise istatistiksel olarak anlamlı bir değişim görülmemiştir.
•	Bitirme ve parlatma işlemlerinin bulk-fill kompozit grubunda hiçbir zaman aralığında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği bulgulanmıştır.
•	Dyract XP- grubu FiltekTM Bulk Fill- grubuna göre bütün zaman aralıklarında istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük CI değerleri sergilemiştir.
•	Dyract XP+ ve FiltekTM Bulk Fill+ gruplarının CI değerleri arasında hiçbir zaman aralığında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.
•	Dyract XP- grubunda 24., 48. ve 72. saatlerde hücre canlılığının %70'in altına düştüğü; diğer üç grupta bütün zaman aralıklarında hücre canlılığının %70'in üzerinde seyrettiği bulgulanmıştır.
Bitirme ve parlatma işlemlerinin Dyract XP kompomerlerin biyouyumluluğunu arttırmada önemli rolü bulunmaktadır. Ayrıca her iki rezin içerikli restoratif materyalde de uzun dönemde meydana gelebilecek restorasyonda renklenme, aşınma, sekonder çürük gibi problemlerin önüne geçilebilmesi adına bitirme ve parlatma işlemlerinin uygulanmasının gerekli olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
The materials used in the dental restorations are expected to be aesthetic, easy to use, long-lasting and biocompatible. Resin based restorative materials, which are widely used in dentistry, are questioned because of their rich monomer content. Polymerization reaction ends before all monomers join the reaction and residual monomers can be eluted from resin based restorative materials in time. One of the important ways to eliminate unbound residual monomers from the restoration surface is finishing and polishing procedures. The aim of this study is to evaluate the effect of finishing and polishing procedures of compomer and bulk-fill composite resins on cytotoxicity by xCELLigence analysis. Two types of resin based restorative materials, bulk-fill composite (FiltekTM Bulk Fill, 3M ESPE GmbH Seefeld, Germany) and compomer (Dyract XP, Dentsply DeTrey Konstanz, Germany) were used. After curing, the specimens were randomly divided into two groups and finishing and polishing procedures were applied to one group. Finishing and polishing procedures are completed by 12-blade tungsten carbide finishing cutter (Meisinger, Düsseldorf, Germany) and Sof-Lex Disk (3M ESPE, St. Paul, MN, USA). Pure gold samples were prepared with the same weight and base area as the sample discs and the wells containing the gold samples were determined as the control group. 
xCELLigence system (ACEA Biosciences, Inc., San Diego, CA, USA) has been used to assess the cytotoxicity of sample dics. Measurements were recorded for 72 hour after the addition of sample materials. Viability of the cells were evaluated by using a unitless parameter called cell index (CI).
CI values showed that;
• CI values of the compomer group finishing and polishing procedures were not applied (Dyract XP-) were found to be statistically significantly lower than the control group at 24., 48. and 72. hours. (p≤0,001).
• With the increase in time, the CI values of the Dyract XP- group decreased statistically significantly compared to the 0. hour (p <0.001).
• CI values of the compomer group finishing and polishing procedures were applied (Dyract XP+)  showed a statistically significant decrease compared to the control group only at the 24. hour (p = 0.001), similarly the CI value of this group showed a statistically significant decrease between the 0-24. hours.
• The Dyract XP+ group showed statistically significantly higher CI values than the Dyract XP- group at all time intervals.
• CI values of the bulk-fill composite group finishing and polishing procedures were not applied (FiltekTM Bulk Fill-) did not show statistically significant difference compared to the control group at all time intervals. 
• CI value of the FiltekTM Bulk Fill- group showed a statistically significant increase at the 48. hour compared to the 0. hour (p <0.05); however, this value showed a statistically significant decrease between 48-72.  hours (p <0.001).
• It was found that the CI value of the bulk-fill composite finishing and polishing procedures were applied (FiltekTM Bulk Fill+) group was significantly lower at 24. hour compared to the control group (p <0.05). However, it was observed that the CI value increased at the 48. and 72. hours compared to the 24. hours and there was no significant difference with the control group.

• FiltekTM Bulk Fill+ group's CI value showed a statistically significant decrease only between 48-72. hours (p <0.05); there was no statistically significant change in other time intervals.
• It was found that finishing and polishing procedures did not show a statistically significant difference between the bulk-fill composite groups at any time.
• Dyract XP- group caused statistically significantly lower cell viability at all time intervals compared to the FiltekTM Bulk Fill- group.
• There was no statistically significant difference between CI values of Dyract XP + and FiltekTM Bulk Fill + groups in any time intervals.
• Cell viability of the Dyract XP- group, dropped below 70% at 24., 48. and 72. hours. It was found that cell viability was over 70% at all time intervals in the other three groups.

Finishing and polishing procedures play an important role for increasing the biocompatibility of Dyract XP compomers. In addition, it is thought that finishing and polishing procedures should be applied in order to prevent problems such as coloration, abrasion, secondary caries in the dental restoration, which may occur in the long term in both resin based restorative materials.