Kahramanmaraş ekolojik koşullarında bazı rezene (Foeniculum vulgare Mill. var. dulce) genotiplerinin tarımsal ve kalite özelliklerinin belirlenmesi
Determination of agricultural and quality characteristics of some rezene (Foeniculum vulgare Mill. dulce) genotypes in Kahramanmaraş ecological conditions
Yazar: KÜBRA KARATAYLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OSMAN GEDİK
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma Kahramanmaraş ekolojik koşullarında altı farklı tatlı rezene (Foeniculum vulgare Mill. var. dulce) genotipinin tarımsal ve kalite özelliklerinin belirlemesi amacıyla 2017-2018 yetiştirme sezonu içerisinde yürütülmüştür. Çalışmada Tokat I, Tokat II, Tokat III, Urfa, Burdur ve Konya genotipleri kullanılmıştır. Deneme tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Araştırmada bu altı genotiple ilgili çıkış, dallanma, çiçeklenme, meyve bağlama ve olgunlaşma süresi, bitki boyu, bitki başına dal sayısı, bitki başına şemsiye sayısı, bitki başına şemsiyecik sayısı, şemsiyede tohum sayısı, şemsiyecikdeki tohum sayısı, biyolojik verim, bitki başına tohum ağırlığı, meyve boyu, meyve eni,  uçucu yağ oranı, uçucu yağ verimi, sabit yağ oranı, sabit yağ verimi, sabit yağ bileşenleri, ham protein oranı, 1000 tohum ağırlığı, tohum verimi ve hasat indeksi incelenmiştir.
Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre; bitki boyu 77.03-89.66 cm, bitki başına dal sayısı 7.56-12.26 adet, bitki başına şemsiye sayısı 28.70-57.30 adet, bitki başına şemsiyecik sayısı 112.70-143.33 adet, şemsiyede tohum sayısı 945.0-1350.8 adet, şemsiyecikteki tohum sayısı 8.83-12.97 adet, biyolojik verim 2310.1-3033.4, bitki başına tohum ağırlığı 16.66-35.13 g, meyve boyu 4.88-6.03 mm, meyve eni1.05-1.59 mm,  uçucu yağ oranı %1.60-2.00, uçucu yağ verimi %6.24-14.65, sabit yağ oranı%12.69-16.30, sabit yağ verimi %18.49-41.85, ham protein oranı %9.77-10.93,bin tohum ağırlığı 5.93-7.85 g, tohum verimi 134.75-256.67 kg da-1 ve hasat indeksi 5.46.8.47 olarak bulunmuştur. Tohum verimi, sabit ve uçucu yağ miktarları göz önünde bulundurulduğunda Konya genotipinin Kahramanmaraş koşullarında yetiştirilmesi için tavsiye edilebileceği düşünülmektedir.

Abstract:
This research was carried out in the 2017-2018 growing season in order to determine the agricultural and quality characteristics of six different sweet fennel (Foeniculum vulgare Mill. dulce) genotypes under the ecological conditions of Kahramanmaras. In this study, Tokat I, Tokat II, Tokat III, Urfa, Burdur and Konya genotypes were used. The study was established according to the completely randomized block design (CRD) with three replications. In the study, emergence, branching, flowering, fruit-linking and ripening period, plant height, number of branches per plant, number of umbels per plant, number of umbellet per plant, number of seeds in umbels, number of seeds in umbellet, biological yield, plant seed weight, fruit height, fruit width, essential oil rate, essential oil yield, fixed oil rate, fixed oil yield, fixed oil components, crude protein ratio, 1000 seed weight, seed yield and harvest index were examined.
According to the findings obtained as a result of the research; plant height is 77.03-89.66 cm, the number of branches per plant is 7.56-12.26, the number of umbels per plant is 28.70-57.30, the number of umbellet per plant is 112.70-143.33, the number of seeds in an umbels is 945.0-1350.8, the number of seeds in an umbellet is 8.83-12.97, biological yield 2310-3033.4, seed weight per plant 16.66-35.13 g, fruit length 4.88-6.03 mm, fruit width 1.05-1.59 mm, essential oil rate 1.60-2.00%, essential oil yield 6.24-14.65%, constant oil rate 12.69-16.30%, constant oil yield 18.49-41.85%, crude protein ratio was 9.77-10.93%, thousand seed weight was 5.93-7.85 g, seed yield was 134.75-256.67 kg da-1 and harvest index was 5.46-8.47. Considering seed yield, fixed and essential oil amounts, it is thought that Konya genotype can be recommended for growing under Kahramanmaras conditions.