Sosyal bilgiler dersinde drama yöntemi kullanılmasının tutum, başarı ve kalıcılığa etkisi
Effect of drama method on success, permanence and attitude in social studies lesson
Yazar: AYLİN SARAÇ
Danışman: DOÇ. DR. KAMİLE GÜLÜM
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Drama = Drama ; Drama teknikleri = Drama techniques ; Kavram kalıcılığı = Concept permanence ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu çalışma, drama yönteminin, öğrencilerin başarılarına, öğrenilenlerin kalıcılığına ve Sosyal Bilgiler dersine ilişkin tutumlarına etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Araştırmanın çalışma grubunu, 2014-2015 öğretim yılında İstanbul ili Gaziosmanpaşa merkez ilçede bulunan Özel Mavigün Ortaokulu'nda öğrenim gören beşinci sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada, öntest puan ortalamaları birbirine denk olan iki sınıftan 5-D sınıfı öğrencileri deney grubu, 5-B sınıfı öğrencileri kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Araştırma 23'ü deney grubu ve 25'i kontrol grubu olmak üzere toplam 48 öğrenci ile yürütülmüştür.
Öğretim süreci, deney grubunda MEB tarafından yapılandırmacı öğretim yaklaşımına göre hazırlanmış olan öğretmen kılavuz kitabında yer alan etkinlikler doğrultusunda gerçekleştirilmiş ve araştırmacı tarafından ünitenin kazanımlarına uygun hazırlanan drama çalışmalarıyla desteklenmiştir. Kontrol grubunda ise öğretmen kılavuz kitabı doğrultusunda öğretim gerçekleştirilmiş ve ek bir etkinlik yapılmamıştır.
Araştırmada öntest–sontest kontrol gruplu deneme modeli kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak öğrencilerin akademik bilgilerini ölçmek için araştırmacı tarafından başarı testi hazırlanmıştır. Uygulama öncesi ve sonrası öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersine yönelik tutumlarındaki değişimi belirlemek için yine araştırmacı tarafından geliştirilen 'Sosyal Bilgiler Dersinde Drama Yönteminin Kullanımı' adlı tutum ölçeği kullanılmıştır.         Araştırmanın nitel verilerini elde etmek için deney grubu öğrencilerine her drama çalışmasından sonra günlük yazdırılmıştır. Araştırmaya katılan gruplara uygulama öncesi öntest, uygulama sonrası sontest, uygulamanın bitiminden 30 gün sonra kalıcılık testi uygulanmıştır. Elde edilen nicel veriler SPSS 17.0 programı kullanılarak bağımlı ve bağımsız gruplar t-testi ile analiz edilmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi ile çözümlenmiştir. 
Araştırmada elde edilen istatistiksel sonuçlar, drama yöntemiyle desteklenmiş öğretimin yapıldığı deney grubu öğrencileri ile yapılandırmacı öğretimin uygulandığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesi akademik başarıları ve Sosyal Bilgiler dersine yönelik tutumları arasında anlamlı bir fark bulunmadığını ortaya çıkarmıştır. Deneysel işlem sonrası ise deney grubu ile kontrol grubu öğrencilerinin akademik başarıları ve Sosyal Bilgiler Dersine yönelik tutumları arasında deney grubu lehine anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Ancak, denel işlemden 30 gün sonra yapılan kalıcılık testinde her iki grubun sontest ile kalıcılık testleri arasında anlamlı bir farklılık gözlenmemiştir. 
Araştırmanın nitel kısmını oluşturan günlükler incelendiğinde, öğrencilerin drama çalışmaları sırasında çok eğlendikleri, mutlu oldukları ve heyecanlandıkları belirlenmiştir. Ayrıca öğrencilerin drama sayesinde dersi ve dersin öğretmenini daha çok sevdikleri ve drama yaparak öğrendikleri sonucu ortaya çıkmıştır. 

Anahtar Kelimler; Drama yöntemi, Sosyal Bilgiler Öğretimi, Başarı, Tutum, Kalıcılık.

Abstract:
The aim of this study is to determine effect of student's social studies education using by drama on academic success of students, permanence of the knowledge learned and their attitudes related to social studies lesson.
The research group of the research that selected from 5th grade students from Mavigün Primary School located in İstanbul province and center district in the academic year 2014-2015. Primarily, the mean pre-test point averages of the two classes were equal. It is established students of 5-D class were experimental group and students of 5-B group were control group for this research. The study was conducted with the participation of a total of 48 students. 23 of these students were within the experimental group while 25 of them were within the control group.     
Education process was realized in the experimental group according to activities provided in teacher's guide book prepared by the Ministry of National Education according to constructivist teaching method that was supported by educational drama prepared by the researcher according to unit attainments. The teacher provided education according to teacher's guidebook in the control group that did not organize any additional activity.  
Pre-test, post-test control group experimental design was used in this study. The researcher prepared a success test as a data collection tool in order to measure academic knowledge of students. The drama is a teaching method in social studies education developed by researchers that used to determine attitudes of students towards 'we produce' before and after the application. The experimental group students were written after each daily drama to obtain qualitative data for the research.
At the beginning participated in the study groups applied pre-test, after that applied a final test and the permanence test were performed after 30 days. The obtained quantitative data used dependent and independent groups were analyzed t-test within SPSS 17.0 software. Quantitative data obtained were analyzed by t-test according to dependent and independent groups by using SPSS 17.0 program. Qualitative data were analyzed by content analysis. 
Statistical results obtained as a result of the research determined that there was not a meaningful difference between the academic success of experimental group students who were subject to education supported by the drama and control group students who were subject to constructivist education before pre-test application and their attitudes towards 'we produce'. After the final-test application, it was seen that there was a meaningful difference in favour of experimental group between the academic success and attitudes towards 'we produce' of the test group and the control group. However, there aren't meaningful difference observed between both groups was final test and the permanence test of both groups. 
When diaries constituting the qualitative part of the research were examined, it was seen that the student had got better times, became happy and excited while they were drama. It was also revealed that the students loved the drama course and the teacher of the drama course more than they used to do owing to the drama.   
Keywords; Drama method, Social studies teaching, Success, Attitude, Permanence.