Bilişüstü beceri eğitiminin fen bilgisi öğrencilerinin başarılarına, kavram kazanımlarına, kavramlarının sürekliliğine ve transferine etkisi
The effect of science content embedded metacognitive training on students? success and the acquisition, durability and transfer of science concepts
Yazar: ARZU ALEMDAR
Danışman: PROF. DR. HALE BAYRAM
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgi yönetimi = Information management ; Bilişsel farkındalık = Metacognitive ; Bilişüstü beceri = Metacognitive skills ; Bilişüstü farkındalık = Matacognitive awereness ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Kavram gelişimi = Concept development ; Kavram kalıcılığı = Concept permanence ; Kavram öğrenme = Concept learning ; Öğrenci başarısı = Student achievement

Özet:
Bu çalışmanın amacı fen bilgisi konularıyla birleştirilmiş bilişüstü beceri eğitiminin öğrencilerin başarılarına, kavram kazanımlarına, kavramlarının sürekliliğine ve transferine etkisini incelemektir.Bu çalışmada ön-test son-test kontrol grubu tasarımı kullanılmıştır. Kontrol grubuna araştırmacı tarafından bir ünite boyunca geleneksel tarzda eğitim verilmiştir.Deney grubunda ise yüksek sesle düşünme ve modelleme, çalışma defteri tutma, geribildirim sağlama,ödevlendirme,sınıf tartışması,hata bulma ve düzeltme metotları kullanılarak bir ünite bilişüstü beceri eğitimi ile birleştirilerek araştırmacı tarafından öğrencilere sunulmuştur.Araştırmada veri elde etme aracı olarak başarı testi, kavram testi,transfer soruları, hatırlama testi, bilişüstü farkındalık anketi, izleme yargıları skalası ve kavram haritaları kullanılmıştır.Deney grubu başarı , kavram ve hatırlama testlerinde kontrol grubundan anlamlı derecede yüksek puanlar almıştır.Ayrıca izleme doğruluğunu ölçen izleme yargıları skalasında da deney grubu öğrencileri anlamlı derecede farklı puanlar almışlardır.Kavramların hiyearşisi kavram haritaları yoluyla değerlendirildiğinde deney grubunun kontrol grubunu anlamlı derecede geride bıraktığı görülmüştür.Kavram testindeki her bir kavramın ne kadar öğrenilebildiği ve transfer edilebildiği karşılaştırılmalı olarak değerlendirilmiştir.Bilişüstü farkındalık anketi bütün olarak değerlendirildiğinde deney grubu lehine anlamlı farklılaşma oluşmuştur.Alt boyutlara her bir grubun deney öncesi ve sonrası farklılaşması açısından bakıldığında kontrol grubunun son testte ilk teste kıyasla sadece açıklayıcı bilgi boyutunda gelişme gösterdiği , deney grubunun ise açıklayıcı, durumsal ve prosedürel bilgi ayrıca planlama,hata ayıklama boyutlarında anlamlı derecede gelişim gösterdiği görülmüştür. Deney grubunda anketin ilk ve son uygulanışları arasında izleme, değerlendirme ve bilgi yönetimi boyutlarında anlamlı derecede farklılaşma oluşmamıştır. Deney ve kontrol grubu anketin son uygulanışından sonra alt boyutlar açısından tüm alt boyutlarda deney grubu lehine anlamlı düzeyde farklılaşma oluşmuştur.

Abstract:
The purpose of this study was to investigate the effect of content embedded metacognitive traning on students? achievement, concept acquisition, and retention and transfer of these concepts.The sample of the research consisted of sixtyeight grade 7 students who attended Gazipaşa Secondary School in İnegöl, Bursa. The research was carried out in the spring semester of the academic year 2007-2008. The design of the study was pretest ? post test control group design. Of the two classes Class 7/A was chosen randomly as control and class 7/G was chosen as experiemental group. The control group (class 7/A ) had traditional training, class 7/G had content embedded metacognitive training.Data was collected using achievement test, concept test ( also including near transfer questions) concept maps, metacognitive awareness inventory ( MAI ) which is designed by Schraw and Dennison (1994) and monitoring accuracy judgements.The distrubition of data was found to be normal. Parametric tests were used to analyse data with a confidence interval of 0.95.The findings of the study suggested that the experiemental group outperformed the control group in all tests.The MAI was evaluated in subscales.The MAI was conducted before and after the treatment. First both groups were evaluated individually with respect to pre and post tests. The experiemental group had improvement in the following subscales: declarative, procedural, conditional knowledge , planning and error detection. The control group had improvement only in the declarative knowledge subscales. When compared with each other, the experimental group outperformed the control group in all subscales.Key Words: Metaconitive skills, metacognitive training, monitoring, monitoring accuracy, transfer.