Adnan Veli Kanık'ın Türk yazınındaki yeri
The place of Adnan Veli Kanık in Turkish literature
Yazar: SEMA ERYÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. HAYRUNİSA TOPÇU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Hikaye = Story ; Kanık, Adnan Veli = Kanık, Adnan Veli ; Roman = Novel ; Tematik inceleme = Thematic analysis ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yapısal analiz = Structural analysis

Özet:
Adnan Veli Kanık, Türk edebiyatında ihmal edilen yazarlardan biridir. Hakkında yapılan çalışma sayısı yok denecek kadar az ve biyografi yazıları birbirinin tekrarı niteliğindedir. Eserlerini çoğunlukla 1950 - 1970 tarihleri arasında veren Adnan Veli'nin toplam yedi tane basılı kitabı bulunmaktadır. Mapusane Çeşmesi, Sosyete, Uçan Daireler, Kaynana, Seçim Konuşmaları isimli hikâye kitapları ve Orhan Veli İçin isimli biyografik eseri, yazar hayatta iken basılır. İstanbul Batakhaneleri isimli eseri ise Turgut Çeviker tarafından derlenerek 2018 yılında basılır. Tez kapsamında yaptığım çalışmalarda, Adnan Veli'nin gazete ve dergilerde kalan, gün yüzüne çıkarılmayı bekleyen bine yakın hikâyesi, yüzlerce gazete fıkrası, onlarca köşe yazısı, Yandan Akıyor Yandan ve Aşkın Kamçıladığı İsyan isimli iki tane romanı olduğu tespit edilmiştir. İlk yazılarında Veli, Mehmet Yanık, Bir Hukukçu gibi takma adlar kullanan Adnan Veli Vatan, Akbaba, Tef, Yeni Tanin, Günaydın, Dolmuş, Taş-Karikatür, Papağan gibi yayınlarda yazılarını yayımlar. Adnan Veli Kanık'ın Türk Edebiyatındaki Yeri isimli bu tez çalışması giriş, iki ana bölüm ve sonuç kısımlarından oluşmaktadır. Girişte, Adnan Veli hakkında yapılan çalışmalar ve Adnan Veli'nin hayatı ele alınmış, sanatı ve eserleri hakkında giriş mahiyetinde kısa bir açıklama yapılmıştır. Birinci bölümde Adnan Veli'nin gazeteci kimliği ve gazete yazıları ele alınmış, gazeteciliğinin edebiyatçı kimliğine katkısı incelenmiştir. İkinci bölümde, yazarın eserleri hakkında detaylı bilgilendirme yapılmış, kurmaca eserleri tematik ve yapısal olarak değerlendirilmiş ve edebi niteliği ortaya konulmaya çalışılmıştır. Sonuç bölümünde ise Adnan Veli Kanık'ın Türk edebiyatında geri planda kalmasının nedenleri tartışılmış ve eserleri çeşitli alanlara katkısı açısından değerlendirilmiştir.

Abstract:
Adnan Veli Kanık is one of the neglected authors in Turkish literature. The number of studies on her is negligible and her biographies are repetitive. Adnan Veli, who mostly gave his works between 1950 and 1970, has seven printed books. His story books Mapusane Cesmesi, Sosyete, Ucan Daireler, Kaynana, Secim Konusmalari and his biographical work Orhan Veli Için were published while the author was alive. His work named Istanbul Batakhaneleri was compiled by Turgut Ceviker and published in 2018. In the studies I have done within the scope of the thesis, it has been determined that Adnan Veli has nearly a thousand stories, hundreds of newspaper anecdotes, dozens of columns, which remain in newspapers and magazines and are waiting to be brought to light, and two novels named Yandan Akiyor Yandan and Askin Kamciladıgi Isyan. Adnan Veli, who used pseudonyms such as Veli, Mehmet Yanık, A Lawyer in his first writings, published his articles in publications such as Vatan, Akbaba, Tef, Yeni Tanin, Gunaydın, Dolmus, Tas-Karikatur, Papagan. This thesis, named Adnan Veli Kanık's Place in Turkish Literature, consists of an introduction, two main parts and a conclusion. In the introduction, studies about Adnan Veli and Adnan Veli's life are discussed, and a brief introduction is made about his art and works. In the first part, Adnan Veli's journalist identity and newspaper articles were discussed, and the contribution of his journalism to his literary identity was examined. In the second part, detailed information was given about the works of the author, his works of fiction were evaluated thematically and structurally, and his literary quality was tried to be revealed. In the conclusion part, the reasons why Adnan Veli Kanık remained in the background in Turkish literature were discussed and his works were evaluated in terms of his contribution to various fields.