Sosyal kimliğin kıskançlık ve başkasının üzüntüsüne sevinme üzerindeki etkileri
The effects of social identity on jealousy and schadenfreude
Yazar: GAMZE TORUN
Danışman: PROF. DR. DENİZ ŞAHİN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Sosyal Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Kıskançlık = Jealousy ; Sosyal kimlik = Social identity ; Sosyal psikoloji = Social psychology ; Yoksulluk = Poverty

Özet:
Bu araştırmada sosyal kimlik kuramı çerçevesinde yoksul bireylerin zengin bireyleri ne derece kıskandıkları ve zengin bireylerin başlarına gelen talihsiz olaylara ne derece sevinme eğiliminde bulundukları incelenmiştir. Araştırmada zengin bireyin yoksullara olan uzaklığı; yoksulun yanında, yoksulun karşısında ve nötr olmak üzere üç farklı düzey olarak ve yaşanılan talihsiz olay; eğitim, sağlık ve iş olmak üzere üç farklı tür olarak değişimlenmiştir. Veriler, değişimlemelerin yapıldığı öyküler ve araştırmacı tarafından Türkçeye uyarlanan Kıskançlık ve Başkasının Üzüntüsüne Sevinme Ölçekleri yoluyla toplanmıştır. Araştırmaya Keçiören Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfından aktif bir şekilde yardım alan veya Vakfa yardım için başvuran 180 kişi katılmıştır.Araştırma bulguları yoksul insanların yoksulun yanındaki zengin bireye daha çok gıpta etme eğiliminde bulunduklarını ve başkasının üzüntüsüne sevinme davranışını ise daha çok yoksulun karşısındaki zengin bireye karşı geliştirdiklerini göstermektedir. Zengin bireyin yaşadığı talihsiz olay türü ise yoksulların sevinmesi açısından farklılık göstermemiş olup, zengin kişinin başına gelen talihsiz olayın türüne göre yoksulların sevinmesinin değişip değişmediğine daha ayrıntılı bakıldığında iş konusunda belirgin bir farklılık olduğu görülmüştür. Dolayısıyla iş konusunda yaşanan talihsiz bir olaya sağlık veya eğitim konusunda yaşanan talihsiz olaylara oranla daha çok sevinme eğilimi gösterilmiştir.Elde edilen bulgular alanyazındaki ilgili konular kapsamında yorumlanmış ve tartışılmış; ardından mevcut araştırmanın sınırlılıklarına ve sonraki araştırmalar için önerilere yer verilmiştir.Anahtar Sözcükler: Yoksulluk, kıskançlık, gıpta, başkasının üzüntüsüne sevinme, sosyal kimlik.

Abstract:
Within the framework of social identity theory the present research examined whether poor people felt jealousy of rich people and experienced schadenfreude towards them - pleasure at the sufferings of others. The independent variables were the attitude of a rich person towards the poor and the domain of misfortune that the rich person experienced. Within the scenarios presented to the participants, the attitude of a rich person was manipulated towards the poor people in three different levels such as; supporting them, being against them or being neutral to them. Misfortune happened to the rich person was manipulated on three domains such as education, health and business. As assessment instruments Jealousy and Schadenfreude Scales were utilized. Participants were 180 people who actively received or who applied for social assistance to the Keçiören Social Assistance and Solidarity Foundation (Keçiören Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı).The results revealed that poor person would like to be in the position of the rich person who supported the poor and felt more schadenfreude for the rich person who was against the poor than the one who supported the poor. The findings of the study also indicated that when the misfortune of the rich person happened to be in the domain of business it evoked more schadenfreude than when it occurred in the domains of education and health.The results were discussed within the context of social identity theory and schadenfreude literature; conceptualizing the rich people against the poor as out groups.Key Words : Poverty, jealousy, schadenfreude, social identity.