Bir sosyal medya platformu olarak instagram kullanım güdüleri: Kullanıcıların kimlik sunumu üzerine bir araştırma
Motives for instagram usage as a social media platform: A research on the identity presentations of users
Yazar: EZGİ SAATCIOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. AYDA SABUNCUOĞLU İNANÇ
Yaşar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Benlik sunumu = Self-presentation ; Kimlik = Identity ; Sosyal ağlar = Social networks ; Sosyal medya = Social media ; İnstagram = Instagram

Özet:
Sosyal medya kullanıcıları, birtakım psikolojik ve sosyal güdülerle sosyal medyada kimlik sunumları gerçekleştirmektedirler. Bu çalışma, birincil olarak sosyal medya kullanıcılarının bir fotoğraf/video paylaşım platformu olan Instagram'ı kullanım güdülerini cinsiyet, yaş ve kimlik stilleri temelinde karşılaştırmalı olarak ele almayı amaçlamaktadır. Çalışmanın ikincil amacı ise Instagram kullanıcılarının platformu kullanım güdüleri temelinde gerçekleştirdikleri farklı kimlik sunumlarını belirlemektir. Çalışma, nicel tasarıma sahip olup veriler, anket tekniğiyle çevrimiçi olarak toplanmıştır. Araştırma evrenini Instagram kullanıcıları oluşturmaktadır. Araştırma örneklemi, olasılıklı olmayan örneklem seçimi yöntemlerinden uygunluk örneklemi ile belirlenmiştir. Araştırmaya 206 kadın ve 182 erkek olmak üzere toplam 388 Instagram kullanıcısı katılmıştır.
Araştırma sonucunda; erkek katılımcıların ve kadın katılımcıların Instagram kullanım güdülerinin düzeyi arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farklılık olmadığı belirlenmiştir. Ancak yaş ile arşivleme, kaçış ve gözetleme güdüsünün düzeyi arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Buna göre yaş arttıkça arşivleme, kaçış, gözetleme güdüsünün düzeyi azalmaktadır. Bilgi yönelimli kimlik stilinin düzeyi ile sosyal etkileşim ve gözetleme güdüsünün düzeyi arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki vardır. Karmaşa yönelimli kimlik stilinin düzeyi ile kaçış güdüsünün düzeyi arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Çalışmanın ikincil amacı doğrultusunda Instagram kullanıcılarının platformu kullanım güdüleri temelinde kimlik sunumlarını belirlemek üzere kümeleme analizi gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda Instagram kullanıcılarının Çok Yönlüler ve İçe Dönükler olmak üzere iki farklı kimlik sunumu gerçekleştirdikleri belirlenmiştir.

Abstract:
Social media users are motivated by socio-psychological motives. While using social media platforms, individuals present their identities. This study aims primarily to consider social media users' use of Instagram, a photo/video sharing platform, comparatively on the basis of sex, age, and identity styles. The secondary purpose of the study is to determine the different identity presentations of Instagram users, based on their motives of platform usage. The study has a quantitative research design, and the online survey technique was utilized for data collection. Instagram users make up the research universe. The survey sample was determined by convenience sampling. Total of 388 questionnaires (206 women, 182 men) were obtained.
As a result of the study it's determined that there's no statistically significant difference between males and females. However there's a statistically significant relationship between age and the level of archiving, escapism, peeking motives. Accordingly, as age increases the level of archiving, escapism, surveillance motives decrease. There's a statistically significant relationship between the level of information-oriented identity style and the level of social interaction and surveillance motives. There's also a statistically significant relationship between the level of the diffuse-avoidant oriented identity style and the level of escapism motive. Finally, as a result of the cluster analysis, it's determined that the participants perform two types of identity presentations namely; Versatiles, and Introverts.