Portre fotoğrafında ı̇mgesel gerçeklı̇k
Image reality in portrait photo
Yazar: NİLÜFER AKALIN
Danışman: PROF. DR. EMRE İKİZLER
Marmara Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Fotoğraf Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Fotoğraf = Photograph ; Fotoğraf sanatı = Photography art ; Gerçeklik = Reality ; Portre = Portrait ; Sanatsal gerçeklik = Artistic reality ; İmge = Image ; İmgesel gerçeklik = Imaginary reality

Özet:
Portre fotoğrafının imgesel gerçekliği, kişinin geçici mimik ve duygularının bir anını sabitlediğinden dolayı, kişinin temsiliyeti açısından sınırlı ve yanıltıcıdır. Üç ana başlık altında toplanan bu çalışmada, portrenin çıkış nedenlerine ve gelişimine örnekleriyle yer verilip, fotoğrafın çıkışıyla portre fotoğrafının, fotoğrafın nesnesini birebir görüntüye aktarma gücünden dolayı yüklenen imgesel gerçeklik durumu, sosyolojik boyutu da gözetilerek irdelenmiştir.
İmge kavramı, ona yüklenen gerçeklik iddiası ile ele alınmıştır. Dış dünyanın gerçekliğinden beslenen zihnimizdeki imgelerin, birebir gerçeğinin temsiliyeti olmadığına, görsel algımızla başlayan zihinde yeni bir süreçten geçip, kişiye öznel yeni bir biçime dönüştüğüne değinilmiştir. Her bireyde, kültürel etkilerle düşünceye bağımlı olarak imgenin gerçekliğinin değiştiği ve bu bağlamda karşımıza çıkan portre fotoğrafının, temsil ettiği kişi ve sanatçısından bağımsız kendi gerçekliğini barındırdığı belirtilmiştir. İmgenin biçimsel olarak incelenmesinin, portre fotoğrafının gerçekliğini aktarmakta eksik kalacağı, gerçekliğin fotoğrafın iletmek istediği mesajda olduğu ele alınmıştır. İmgesel gerçeklik için, ikonolojik çözümlemeler kadar ikonografik çözümlemelerin de gerekliliğine değinilmiştir. Portre fotoğrafının imgesel gerçeklikle olan ilişkisinin, her karşılaşma yaşadığı izleyiciye göre değiştiği belirtilmiş, kültürel ve öznel farklılıkların gerçeklik algısındaki önemi vurgulanmıştır.
Güncel literatür taraması yöntemi ile hazırlanan bu çalışmanın son bölümünde, imgesel gerçekliğin imgenin anlamında olduğu gözetilerek portre fotoğrafı dönemler olarak ele alınıp, fotoğraflar üzerinden imgesel gerçeklik bağlamında okumalar yapılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Portre, Portre Fotoğrafı, İmge, İmgesel Gerçeklik

Abstract:
The imaginate reality of portrait photography is very limited and deceptive in terms of self-presentation as it only indicates individuals' temporary mimics and emotions for a very specific moment. In this study, which is comprised of three main chapters, the reasons of portrait's existence and its progress through time areexamined along with detailed instances. The imaginate reality is studied during the study by underlining the portrait and photograph's power of reflecting an object and turning it into a visual by considering its sociological angle as well.
The definition of image is examined along with the claim of the reality attributed to the image itself. It is mentioned during the study that images which are being feeded by the reality of the outer world do not actually reflect the reality, and it actually goes through the process of our visual perception in our mind and turned into a new form. It is also indicated that the imaginate reality is not objective but subjective as it changes for every individual based on cultural influences and that's why it has it's own reality apart from the person that the image is presented and it's artist. Thus, it is studied that formal examination of an image is not enough in terms of reflecting the reality of a portrait photograph and the true reality is in the message that the photograph sends. It is also stated that, iconographic analysis are important and necessary as iconologic analysis for imaginate reality. Additionally, the alteration of relationship between portrait photography and imaginate reality based on the viewers who view the portrait photography and the significance of cultural and subjective differences on reality perception are highlighted in this study.
In the last part of this study, which is prepared depending on the current literature review, the periods are examined by considering the imaginate reality means image, and readings are done in the context of imaginate reality through the photographs.
Keywords: Portrait, Portrait Photography, Image, Imaginary Reality