Yoğun bakım ortamında başlanan inspiratuar kas eğitiminin abdominal cerrahi geçiren hastalarda kas kuvveti ve solunum fonksiyonu üzerine etkisi
Effect of inspiratory muscle training initiated in the intensive care unit on muscle strength and respiratory function in patients undergoing abdominal surgery
Yazar: SEHER ÖZYÜREK
Danışman: PROF. DR. MEHTAP MALKOÇ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Cerrahi-abdominal = Surgery-abdominal ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Solunum kasları = Respiratory muscles ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Üst abdominal cerrahinin postoperatif respiratuar kas disfonksiyonuna rol açtığı bilinmekte, bununla birlikte inspiratuar kas eğitiminin (İKE) postoperatif dönemdeki rolü üzerine sınırlı çalışma olduğu görülmektedir. Bu çalışmanın amacı, İKE'nin abdominal cerrahi sonrası hastane içi erken dönemde respiratuar kas kuvveti, periferal kas kuvveti ve solunum fonksiyonları üzerine etkinliğini araştırmaktır. Üst abdominal cerrahi geçiren 31 hasta randomize olarak çalışma grubu (n=15)  ve kontrol grubuna (n=16)  ayrıldı, grupların sırasıyla ortanca yaşı 59.0 ve 54.5 yıl, APACHE II skoru 23.0 ve 22.5 idi. Respiratuar kas kuvveti (maksimum inspiratuar basınç=MİB ve maksimum ekspiratuar basınç=MEB), periferal kas kuvveti (kavrama kuvveti) ve solunum fonksiyonları (spirometrik ölçümler) yoğun bakımda ekstübasyon günü ve hastaneden taburculuk gününde değerlendirildi. Tüm olgulara, yoğun bakımda ekstübasyonlarını takiben hastaneden taburcu olana kadar, haftada beş gün ve günde bir defa olmak üzere gözetimli fizyoterapi programı uygulandı. Kontrol grubu sadece rutin fizyoterapi programına alınırken, çalışma grubuna rutin fizyoterapi programı ve eşik İKE cihazı ile İKE uygulandı. Kaydedilen tüm sonuçlar (FEV1/FVC hariç) her iki grupta anlamlı gelişmeler gösterirken (p<0.05); MİB (çalışma grubu=34.0 cmH2O, kontrol grubu=24.5 cmH2O), MEB (çalışma grubu=32.0 cmH2O, kontrol grubu=19.0 cmH2O) ve kavrama kuvvetindeki (çalışma grubu=12 kg, kontrol grubu=9 kg) değişim kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, çalışma grubunda anlamlı olarak daha yüksekti (p<0.05). Gruplar arasında spirometrik ölçümler açısından anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Sonuç olarak, İKE etkindir ve üst abdominal cerrahi sonrası hastane içi erken dönemde İKE ile respiratuar kas kuvveti ve periferal kas kuvvetinde daha hızlı gelişmeler olduğu görülmektedir.



Anahtar Kelimeler: Üst abdominal cerrahi, inspiratuar kas eğitimi, kas kuvveti

Abstract:
It is known that upper abdominal surgery causes postoperative respiratory muscle dysfunction; however, there is limited research on the role of inspiratory muscle training (IMT) after postoperative period. The aim of this study was to investigate the efficiency of IMT on respiratory muscle strength, peripheral muscle strength and respiratory functions in early inpatient period after abdominal surgery. Thirty-one patients undergoing upper abdominal surgery were randomly divided into study group (n=15) and control group (n=16), median ages of groups were 59.0 and 54.5 years and APACHE II scores were 23.0 and 22.5, respectively. Respiratory muscle strength (maximum inspiratory pressure=MIP and maximum expiratory pressure=MEP), peripheral muscle strength (handgrip strength) and respiratory functions (spirometric measurements) were assessed on the extubation day and the day of hospital discharge. All subjects underwent supervised physioterapy program once-daily, five days a week from the extubation day in intensive care unit until the discharge from the hospital. The study group received routine physiotherapy program and IMT with threshold IMT® device while the control group received only a routine physiotherapy program. All recorded outcomes (except for FEV1/FVC) showed significant improvements in both groups (p<0.05); however, the change of MIP (study group=34.0 cmH2O, control group=24.5 cmH2O), MEP (study group=32.0 cmH2O, control group=19.0 cmH2O) and handgrip strength (study group=12 kg, control group=9 kg) were significantly higher in study group compared to control group (p<0.05). No significant differences in spirometric measurements were found between the groups (p>0.05). Consequently, IMT is effective and results in faster improvement of respiratory muscle strength and peripheral muscle strength in early inpatient period after upper abdominal surgery.




Key words: Upper abdominal surgery, inspiratory muscle training, muscle strength