Preterm yenidoğanlarda anne kokusunun apne gelişimine, fizyolojik parametrelere ve kilo alımına etkisi
The effect of maternal odor on apnea development, physiological parameters and weight gain in preterm newborns
Yazar: YASEMİN SARI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EVRİM KIZILER
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu araştırma, preterm yenidoğanlarda anne kokusunun apne gelişimine, fizyolojik parametrelere (oksijen saturasyonu, kalp tepe atımı, solunum sayısı ve vücut ısısı) ve kilo alımına etkisinin belirlenmesi amacıyla 01.11.2022–01.06.2023 tarihleri arasında bir hastenenin Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi'nde randomize kontrollü deneysel tasarımda yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini 30 deney, 30 kontrol olmak üzere 60 preterm yenidoğan oluşturmuştur. Veriler Yenidoğan Tanıtıcı Bilgi Formu ve Prematüre Gözlem Formu ile elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, ortanca, Wilcoxon, Kruskal-Wallis, Shapiro Wilk, Skewwnes, Kurtosis, Independent Sample-t, PairedSample t, Repeated Measure ANOVA Testi yapılmıştır.
Araştırma sonucunda deney grubu ve kontrol grubundaki preterm yenidoğanların sosyodemografik özellikleri değerlendirildiğinde anlamlı bir fark bulunamadığı (p>0.05) grupların benzer olduğu bulundu. Anne kokusu alan preterm yenidoğanların günlük apne sayısının anlamlı bir şekilde azaldığı bulunmuştur (p<0.05). Anne kokusu alan yenidoğanların solunum sayısında azalma görülürken oksijen satürasyonlarında artış görülmüştür. Deney ve kontrol grubu karşılaştırıldığında anne kokusunun kilo alımı ve baş çevresi büyümesinde etkisinin olmadığı saptanmıştır (p<0.05).
Tekrarlayan prematüre apnesi tedavisinde anne kokusu etkili olmuştur. Solunumun düzenlenmesi ve oksijen satürasyonunun stabil kalması için anne kokusu kullanımı önerilmektedir.
Anahtar kelimeler: Anne kokusu, apne, fizyolojik parametre, kilo, preterm yenidoğan.

Abstract:
This study was carried out between 01.11.2022 and 01.06.2023 in the Hospital Neonatal Intensive Care Unit. It was conducted to determine the effect of maternal odor on the development of apnea, physiological parameters (oxygen saturation, heart rate, respiratory rate and body temperature) and weight gain. The research was conducted in a randomized controlled experimental design. The sample of the study consisted of 60 preterm newborns, 30 of which were experimental and 30 were control. The data were obtained with the Neonatal Descriptive Information Form and the Premature Observation Form. In the evaluation of the data, number, percentage, mean, median, Wilcoxon, Kruskal-Wallis, Shapiro Wilk, Skewwnes, Kurtosis, Independent Sample-t, PairedSample t, Repeated Measure ANOVA Test were performed.
As a result of the research, when the sociodemographic characteristics of the preterm newborns in the experimental group and the control group were evaluated, no significant difference was found (p>0.05), it was found that the groups were similar. It was found that the daily apnea count of preterm newborns who smelled the mother was significantly reduced (p<0.05). Newborns with maternal odor have increased respiration and oxygen saturation. When the experimental and control groups were compared, it was determined that mother odor had no effect on weight gain and head circumference growth.
Maternal odor has been effective in the treatment of recurrent apnea of prematurity. The use of maternal scent is recommended for regulating breathing and keeping oxygen saturation stable.
Key words: Apnea, maternal odor, physiological parameter, preterm newborn, weight.