Farklı yapıdaki yumuşak astar maddelerinin değişik sıcaklıklarda reolojik özelliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of rheological properties of soft lining materials with different composition under various temperatures
Yazar: ŞULE NUR MACİT
Danışman: PROF. DR. AYHAN GÜRBÜZ
Ankara Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental kavite astarlaması = Dental cavity lining ; Dental materyaller = Dental materials ; Polimerler = Polymers ; Reoloji = Rheology ; Reolojik özellikler = Rheologic properties ; Sıcaklık stresi = Temperature stress ; Takma diş astarlayıcıları = Denture liners ; Viskoelastisite = Viscoelasticity

Özet:
Son yıllarda konservatif yaklaşımlarla diş kayıpları azalıyor, implant tedavileri daha popüler hale geliyor olsa da hala kısmi veya tam dişsiz hastalar konvansiyonel protetik tedavilere ihtiyaç duymaktadırlar. Bu ihtiyaçla birlikte yumuşak astar maddelerine gereksinim de devam etmektedir. Diş hekimliğinde önemli bir yere sahip olan yumuşak astar maddelerinin kullanım alanları, çalışma ve sertleşme zamanları, adezyonları, boyutsal stabiliteleri ise büyük oranda malzemenin reolojik özelliklerine bağlıdır ve bu özellikleri bilmek diş hekimlerine büyük kolaylık sağlamaktadır.
Çalışmamızın amacı da, sık tercih edilen bazı yumuşak astar maddelerinin farklı sıcaklıklarda reolojik özelliklerindeki değişiklikleri incelemek, reolojik ve viskoelastik özellikleri karşılaştırmaktır.
Araştırmamızda silikon ve akrilik esaslı yumuşak astarların reolojik özellikleri, 23 ˚C, 33 ˚C ve 37 ˚C sıcaklıklar altında, osilasyonlu reometrenin izotermal kürleşme, jelleşme test modunda incelenmiştir. Her ölçüm 15 dk boyunca sürmüş, depolama modülüs (G'), kayıp modülüs (G"), tan delta (tan δ) ve kompleks viskozite (η') özelliklerini belirten veriler elde edilmiştir. Gruplar arasındaki farklılıkları belirlemek için ise Mann Whitney U ve Kruskal Wallis test yöntemleri kullanılmıştır (p<0,05).
Elde edilen sonuçlara göre akril esaslı geçici astar maddeleri viskoelastik özellikte, silikon esaslı astar maddeleri ise elastik özellikte olup astar maddelerinin klinik amaçlara uygun seçiminde fiziksel davranışları ve reolojik özellikleri büyük önem taşımaktadır. En yüksek elastik özelliği silikon esaslı Sofreliner Tough M göstermiştir. Ayrıca gruplandırılan astar maddelerinin reolojik parametreleri sıcaklık değişiminden etkilenmiştir. Sıcaklık artışına bağlı olarak polimerizasyon reaksiyonu hızlanmış, daha kısa sürede final değerlere ulaşmışlardır. 

Anahtar Kelimeler: Reoloji, Reometre, Sıcaklık etkisi, Viskoelastisite, Yumuşak astar maddesi.

Abstract:
In recent years, conservative approaches have reduced tooth loss and implant treatments are becoming more popular, but also partial or complete edentulous patients still need conventional prosthetic treatment. With this requirement, soft lining materials are still required. Usage areas, working and hardening times, adhesions, dimensional stability of soft lining materials which have an important place in dentistry, are dependent on the rheological properties of the materials. And knowing these properties provides great convenience to dentists. 
The aim of our study is to investigate changes in rheological properties of different soft lining materials that are preferred recently, at different temperatures and to compare the rheological properties and viscoelastic behaviour.
In our study, the rheological properties of silicone and acrylic soft liners were investigated using an oscillatory rheometer in isothermal curing, gelafication test mode, under 23˚C, 33˚C and 37˚C temperatures. Each measurement lasted for 15 min and data, which were the storage modulus (G'), loss modulus (G"), tan delta (tan δ) and complex viscosity (η'), were obtained. Mann Whitney U and Kruskal Wallis tests were used to identifying differences between groups (p<0,05). 
According to the results obtained, acrylic based temporary lining materials have viscoelastic properties and silicone based lining materials have elastic properties. In addition, physical behavior and rheological properties are very important in selection of soft lining materials for clinical purposes. Silicone based Sofreliner Tough M showed the highest elasticity. Furthermore, rheological parameters of the soft liners grouped were affected by the temperature changes and depending on the increase in temperature, the polymerization reaction was accelerated and the final values were reached in a shorter time.

Keywords: Rheology, Rheometer, Soft denture liner, Temperature effect, Viscoelasticity.