Ege Bölgesi'nde bağ fitoplazma hastalıklarının varlığı ve sıcak su uygulamalarının etkisi
Occurrence of grapevine phytoplasma diseases in Aegean Region and efficacy of hot water treatments
Yazar: HÜSEYİN FARUK YURTTAŞ
Danışman: PROF. DR. KEMAL BENLİOĞLU ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜMİT ÖZYILMAZ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Fitopatoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
"Bağ Sarılığı" Dünyada kültürü yapılan asmalarda (Vitis vinifera) yaygın olarak bulunan en tahripkâr bakteriyel hastalıklardan biridir. Bu hastalıklardan (FD) Flavescence dorée etmeni Candidatus Phytoplasma vitis (16SrV) ve (BN) Bois noir etmeni Candidatus phytoplasma solani (16SrXII) Avrupa'da yaygın olarak bulunmaktadır. Son yıllarda ülkemizdeki bağlarda BN'nin varlığı saptanmıştır. Bu çalışmada Ege Bölgesi'nde İzmir, Manisa, Denizli ve Aydın illerinden 2017 yılı Eylül-Kasım aylarında belirti gösteren 104 asmadan yaprak örnekleri alınarak, DNA ekstraksiyonu yapılmış ve evrensel primerler (P1/P7 ve R16F2n/R2) kullanılarak PCR ile testlenmiştir. Örneklere ait PCR ürünleri dizilenmiş ve Gen Bankası'na erişim numaraları (MN398467, MN398468, MN398469, MN398470, MN398471, MN398472) kaydettirilmiştir. Daha sonra iPhyClassifier programıyla RFLP analizi yapılmıştır. İzmir ili Selçuk ilçesinden 5 (2 Cabarnet Sauvignon, Malbec, Merlot, Michelle), Menderes ilçesinden 1 örnekte (Alfonso Lavallée) Ca. P. solani (16SrXII-A) saptanmıştır. BN fitoplazma için secY genine özgü tarafımızca tasarlanan primer çiftleri (KBN3F/2R ve KBN1F/2R) ile yapılan PCR testlerinde İzmirden 5 (2 Cabarnet S., 2 Merlot, Malbec), Manisadan 1 (Syrah), Denizli'den 4 (2 Kalecik Karası, Çal Karası, Syrah) olmak üzere toplam 10 örnek pozitif bulunmuştur. Sonuç olarak toplam 7 bağda 10 örnekte BN saptanmış, FD bulunmamıştır. Sıcak su uygulamaları için İzmir'den BN saptanan bağlardan işaretli omcalardan 2018 yılının Şubat ayında 25-35 cm boyda dormant çelikler (4 Cabarnet S., 2 Merlot, 2 Alfonso L., Malbec ve Michelle) alınmıştır. Her örnek 3 tekerrür olacak şekilde sıcak su (50 °C de 45 dk.) uygulaması yapılarak saksılara dikilmiştir. Belirtilerin görüldükten sonra yaprak örnekleri toplanmış ve fitoplazma varlığı için PCR ile test edilmiştir. Sıcak su uygulamasının durgun dönemde alınan bağ çubuklarında Ca. P. solani'ye etkili olmadığı saptanmıştır.

Abstract:
"Grapevine Yellows" are one of the most destructive and widespread bacterial diseases of cultivated vines (Vitis vinifera) in the World. From these diseases, (FD) Flavescence dorée caused by Candidatus Phytoplasma vitis (16SrV) and (BN) Bois noir caused by Candidatus phytoplasma solani (16SrXII) occur widespread in Europe. BN has recently been detected in grapevines in Turkey. In this study, 104 grape leaf samples from vineyards of İzmir, Manisa, Denizli and Aydın provinces were obtained between September and November in 2017 and tested with PCR by using universal primers (P1/P7 and R16F2n/R2). PCR products obtained from these samples were sequenced and deposited with accession numbers (MN398467, MN398468, MN398469, MN398470, MN398471, MN398472) in GenBank. Then, RFLP analysis with iPhyClassifier program were performed. As a result, 5 samples (2 Cabarnet Sauvignon, Malbec, Merlot, Michelle) from Selçuk district of İzmir and 1 sample (Alfonso Lavallée) from Menderes district were found positive for Ca. P. solani (16SrXII-A). PCR tests carried out with secY gene-specific primer pairs designed by us (KBN3F/2R and KBN1F/2R) indicated that 10 samples including 5 from İzmir (2 Cabarnet S., 2 Merlot, Malbec), 1 from Manisa (Syrah), 4 from Denizli (Kalecik Karası, Çal Karası, Syrah) were found positive. As a result 10 samples from 7 grapevines were found positive for BN while FD was not detected. for hot water treatments, 25-35 cm lengths of dormant cuttings (4 Cabarnet S., 2 Merlot, 2 Alfonso L., Malbec, and Michelle) were collected from the vineyards where the BN disease was determined in İzmir province. Each sample was planted in pots with 3 replications after hot water treatments for 45 min at 50 °C. The samples of leaf were collected after the appearance of symptoms was tested by PCR for t he presence of phytoplasma. It was determined that the application of hot water to the dormant cuttings was not effective on Ca. P. solani.