Satış promosyonları ve online anlık satın alma davranışı ilişkisinde FoMO'nun aracılık etkisi
The mediating effect of FoMO in the relationship between sales promotions and online impulse buying behavior
Yazar: NAZKHANIM CHILASHVILI
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP ERGEN IŞIKLAR
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
İşletmeler, online alışverişin yaygınlaşmasıyla birlikte hedef kitle ile buluşturmayı amaçladıkları ürünlerini, online satış platformları aracılığı ile satışa sunmaktadırlar. Bunu yaparken tüketiciyi alışverişe teşvik etmek amacıyla tıpkı fiziki mağazalarda olduğu gibi çeşitli satış promosyonlarından yararlanırlar. Çoğu durumda işletmeler satışları hızlandırmak amacıyla kullandıkları satış promosyonu araçlarını belirli bir süre sınırı kapsamında uygulayarak FoMO'yu (Fırsatları Kaçırma Korkusu) tetikleyebilmektedirler. Böylelikle zaman sınırlaması olan çeşitli promosyon fırsatları ile karşılaşan tüketiciler mevcut fırsatları kaçırmamak için ürünü düşünmeden, hızlı bir şekilde satın alabilmektedirler. Bu doğrultuda, araştırmanın temel amacı satış promosyonunun online anlık satın alma davranışı üzerindeki etkisinde FoMO'nun aracılık rolünün araştırılmasıdır. Bu amaca yönelik olarak satış promosyonunun online anlık satın alma davranışına ve FoMO'ya etkisinin, FoMO'nun online anlık satın alma davranışına etkisinin ve satış promosyonunun  online satın alma davranışına etkisinde FoMO'nun aracılık rolünün bulunup bulunmadığının analiz edilmesi amacıyla çeşitli istatistiksel analizler yapılmıştır. 
Çalışma kapsamında nicel veri toplama aracı olan anket yöntemi kullanılmıştır.  Araştırma kapsamında elde edilen veriler SPSS 22 paket programı ile analiz edilmiştir.
Yapılan analizler sonucunda değişkenler arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişkinin olduğu ortaya çıkmıştır. Analizlere göre, satış promosyonunun FoMO ve online anlık satın alma davranışı üzerinde etkisi bulunmaktadır. Ayrıca, FoMO'nun online anlık satın alma davranışı üzerinde etkisinin ve satış promosyonunun online anlık satın alma davranışı üzerindeki etkisinde FoMO'nun kısmi aracılık rolünün olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Satış Promosyonu, Anlık Satın Alma, FoMO

Abstract:
As online shopping becomes more widespread, businesses offer their products for sale through online sales platforms, which they aim to bring to their target audience. While doing this, they use various sales promotions, just like in physical stores, to encourage consumers to shop. In many cases, businesses can trigger FoMO (Fear of Missing Out) by applying the sales promotion tools they use to accelerate sales within a certain time limit. This allows consumers who encounter various promotional opportunities with time limits to purchase the product quickly and without hesitation, ensuring they don't miss out on the current opportunities. In this regard, the main purpose of the research is to investigate the mediating role of FoMO in the effect of sales promotion on online impulse buying behaviour. For this reason, the study conducted a variety of statistical analyses to examine how sales promotions affect online impulse buying behaviour and FoMO, how FoMO affects online impulse buying behaviour, and whether FoMO plays a mediating role in the effect of sales promotions on online buying behaviour.
The study employed the survey method, a quantitative data collection tool. The SPSS 22 package programme analysed the data obtained within the research scope.
The analysis revealed a significant and positive relationship between the variables. According to the analysis, sales promotion has an impact on FoMO and online impulse buying behavior. Additionally, the analysis reveals that FoMO influences online impulse buying behavior and plays a mediating role in the impact of sales promotion on this behavior.

Keywords: Sale Promotion, Impulse Buying, FoMO