Dijital teknolojilerdeki dönüşümlerin, müzik üretim, tüketim ve paylaşım pratiklerine yansımaları: sosyal medya ve mobil müzik platformları üzerinden bir değerlendirme denemesi
The reflections of the transformations in digital technologies to production, consumption and sharing practices: assessment essay on social media and mobile music platforms
Yazar: UĞUR BALOĞLU
Danışman: PROF. DR. HAKKI ALPER MARAL
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Bilim Dalı / Müzik ve Sahne Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Müzik = Music
Dizin: Elektronik dönüşüm = Etransformation ; Mobil teknoloji = Mobile technology ; Mobil uygulama = Mobile application ; Müzik = Music ; Müzik platformları = Music platforms ; Müzik teknolojisi = Music technology ; Sayısal müzik işleme = Digital music processing ; Sayısal teknoloji = Digital technology ; Sosyal medya = Social media

Özet:
Son yüzyılda, soyut ya da elle tutulamaz olarak görülen sesin tespiti ve bir fiziksel aktarıcı madde üzerinden yapılan transfer süreci, birbiri ardına yapılan teknolojik buluşlarla önemli bir gelişim göstermiştir. Özellikle 1980'li yıllardan itibaren, verilerin sayısallaştırılarak, maddesel olarak var olmayan medya aracılığı ile kaydedilip muhafaza edilmesi ve taşınabilmesi mümkün olmuştur. "Dijital dönüşüm" olarak tanımlanabilecek bu sürecin, müziğin hem tasarım ve üretim hem de erişim ve dolaşım süreçlerini paradigma değişimine uğrattığı açıktır. Giderek küçülen ve hızlanan mobil cihazlar, kulağın içinde kaybolan kulaklıklar, İnternet kotası kaygısı ile farklı çözünürlüklerde dinlenilen müzikler, sosyal medyada kaç kişinin dinlediğine göre yapılan "iyi" ya da "kötü" sınıflandırmaları gibi etmenler, müzikal tasarımların bu sınırlara göre yapılanmasına ve orkestraların değişimine sebep olmuştur. Ayrıca, hızla değişen standartlar sebebiyle, bir ses tasarımı üretilirken, ortaya çıkacak "sonuç ürünün", hangi koşullarda dinleneceği de önem kazanmaya başlamış, üreticiler ise tasarımlarını tam olarak duyurmak istedikleri şekilde aktarabilmek için, dijital formatları, yazılımsal ve donanımsal standartları daha çok göz önünde bulundurmaya başlamışlardır. Müzik erişiminde, cloud data ve streaming gibi teknolojiler bazı ekonomik kolaylıklar sağlamış, geleneksel müzik dinleme aktarıcıları/taşıyıcıları için gereken hammadde gereksinimini ortadan kaldırmıştır. Mobil müzik platformları ile birlikte tüm müzikal arşivler bir tuş ile insanların ayağına gelmiş, tek bir üyelik ile, sanatçıların tüm albümlerine ulaşmak mümkün olmuştur. Müziğin erişimi kadar üretim pratikleri de dönüşmüş, bilgisayar ekranından bağımsız müzik üretmek neredeyse imkânsız hale gelmiş, küçük ve "akıllı" yeni nesil cihazlarla "herkes müzik üretebilir" söylemi toplumlara iyiden iyiye benimsetilmiştir. Öte yandan dijitalleşme ile birlikte telif hakları yönetimleri de büyük ölçüde şekil değişikliklerine uğramıştır. Bu çalışmada, birçok kaynaktan kolaylıkla edinilebilecek olan verilerin tekrarından mümkün olduğunca kaçınılarak, bilgisayar başındaki tasarımcılardan bestecilere, ses mühendislerinden müzik icracılarına, yazılımcılardan yatırımcılara, ya da tüketiciden sanatçıya olmak üzere insan gruplarının ve müzik sektörünün, mevcut dijital dönüşüm süreçlerinden nasıl etkilendiği incelenmiştir.

Abstract:
In the last century, the identification of voice seen as abstract or intangible, and the process of transferring through a physical transfer agent have shown significant progress with technological innovations made one after the other. Especially since the 1980s with digitalization of data; recording, transferring and storing the data via non-material media has been made possible. It is obvious that the concept called "digital transformation" has caused a paradigm change in both design and production processes as well as the access and circulation phases. The factors such as the increasingly shrinking and accelerating mobile devices, headphones lost in the ear, music played in different resolutions with the concern of Internet quota, "good" or "bad" classifications for a music product considering number of people listening it in social media has caused musical design to be structured by some boundaries, and changed the orchestras. In addition, due to rapidly changing standards; while producing a sound design, the importance of environment in which the "final product" to be listened has also been considered. As a result, manufacturers have begun to take digital formats, software and hardware standards more into account in order to convey their designs exactly as they desire to announce it. In music access, technologies such as cloud data and streaming have provided some economic convenience and have removed the need for raw materials for traditional music listening transporters / carriers. Along with the mobile music platforms, almost all musical archives have become accessible to everyone just by pushing one button; and also, almost all albums of the artists have been made accessable by a single membership. Not only production practices but also musical access has been changed, and production of independent music without using the computer screen has become almost impossible, and the saying "everybody can produce music" with small and "smart" new generation devices has been well received by the society. Along with digitization, copyright management has also undergone major changes in shape. In this study, not only beeing avoided to mention duplication of data which is already available in many sources; but also some field of professions related to music like sound designers/audio engineers, composers, musicians, programmers, investors or consumers has been examined in terms of how they have been affected by the current digital conversion process.