Tip 1 DM tanılı hastalarda hdl kolesterol subtip düzeyleri ile karotis intima media kalınlığı arasındaki ilişki
Relationship between HDL cholesterol subclass levels and carotid intima media thickness in patients with TYPE 1 DM
Yazar: GAMZE EMLEK
Danışman: DOÇ. DR. DEVRİM SİNEM KÜÇÜKSARAÇ KIYICI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Karotis intima media = Carotid intima media ; Kolesterol = Cholesterol ; Kolesterol-HDL = Cholesterol-HDL

Özet:
Amaç: Çalışmamızda tip 1 DM tanılı hastalarda HDL kolesterol subtipleri ile 
ateroskleroz göstergesi olan karotis intima media kalınlığı (KİMK) arasındaki olası 
ilişkinin değerlendirilmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: En az 5 yıldır tip 1 DM tanısı olan 62 hasta (kadın/erkek:33/29,
ortalama yaş: 33,3±8,5 yıl) ve 20 sağlıklı kontrol (kadın/erkek:10/10, ortalama yaş:
30,4±5,6 yıl) çalışmaya alındı. Tüm gönüllülerin fizik muayene ve antropometrik 
ölçümleri yapıldıktan sonra 8-10 saatlik açlığı takiben alınan serum örneklerinden 
HDL2 ve HDL3 kolesterol düzeyleri çalışıldı. Subklinik ateroskleroz varlığını 
belirlemek için KİMK ölçümleri yapıldı.
Bulgular: İki grup arasında yaş, cinsiyet dağılımı, kan basıncı kontrolü, antropometrik 
veriler, serum total kolesterol, LDL kolesterol, trigliserid, HDL kolesterol, ALT ve
kreatinin düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Ortalama 
serum HDL2 kolesterol düzeyi hasta grubunda 17,3±10,7 mg/dL iken, kontrol 
grubunda 18,3±7,2 mg/dL idi. Ortalama serum HDL3 kolesterol düzeyleri ise hasta 
grubunda 27,5±11,8 mg/dL, kontrol grubunda 28,8±8,6 mg/dL olarak bulundu. Serum 
HDL2 ve HDL3 kolesterol düzeyleri açısından hasta ve kontrol grubu arasında 
istatistiksel anlamlı fark saptanmadı (sırasıyla p=0,22 ve p=0,4). Hasta grubunda 
ortalama KİMK ölçümü 0,5±0,2 mm, kontrol grubunda ortalama 0,4±0,1 mm idi ve
KİMK ölçümler açısından da iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu 
(p=0,23). Her iki grup birlikte değerlendirildiğinde serum HDL3 ve HDL2 kolesterol 
düzeyleri ile KİMK arasında istatistiksel anlamlı bir korelasyon saptanmamış olup, 
serum HDL2 kolesterol ile BKİ ve bel çevresi arasında negatif korelasyon (sırasıyla; 
r=-0,352; p=0,001 ve r=-0,236; p=0,033) bulundu. Tip 1 DM tanılı kadın hastaların 
erkeklere kıyasla serum HDL3 kolesterol düzeyi daha yüksek iken kontrol grubunda 
ise serum HDL2 kolesterol düzeyi kadınlarda daha yüksek idi (p=0,019 ve p=0,026).
Sonuç: Çalışmamızda tip 1 DM tanılı hastalarda serum HDL2 ve HDL3 kolesterol 
düzeyleri ile KİMK ölçümleri arasında herhangi bir ilişki gözlenmemiş olup HDL kolesterol subtiplerinin olası antiaterosklerotik etkilerini gösterebilmek açısından daha 
çok çalışmaya ihtiyaç vardır.

Abstract:
Aim: In this study, it has been aimed to evaluate the possible relationship between 
HDL cholesterol subclasses and carotid intima media thickness (CIMT) which is 
indicative of atherosclerosis in patients with type 1 DM.
Material and Methods: Sixty-two (female/male:33/29, mean age: 33.3±8.5 years) 
patients with type 1 DM at least 5 years duration and 20 (female/male:10/10, mean 
age: 30.4±5.6 years) healthy controls were included in the study. After physical 
examination and anthropometric measurements of all volunteers, HDL2 and HDL3 
cholesterol levels were studied from the serum samples which were taken following 
8-10 hours fasting period. CIMT measurements were performed to evaluate the 
existence of subclinical atherosclerosis. 
Results: There was no statistically significant difference between two groups in terms 
of age, gender distribution, blood pressure control, anthropometric data, serum total 
cholesterol, LDL cholesterol, triglyceride, HDL cholesterol, ALT and creatinine 
levels. The mean serum HDL2 cholesterol level was 17.3±10.7 mg/dL in the patient 
group, 18.3±7.2 mg/dL in the control group. The mean serum HDL3 cholesterol level 
was 27.5±11.8 mg/dL in the patient group and 28.8±8.6 mg/dL in the control group. 
No statistically significant difference was found between the patient and control 
groups in terms of serum HDL2 and HDL3 cholesterol levels (p=0.22 and p=0.4, 
respectively). In the patient group, the mean CIMT measurement was 0.5±0.2 mm and 
the control group had a mean of 0.4±0.1 mm and there was no statistically significant 
difference between the two groups (p=0.23). When two groups were evaluated 
together, neither HDL2 nor HDL3 cholesterol levels had a statistically significant
correlation with CIMT measurments. There was a negative correlation between serum 
HDL2 cholesterol levels and BMI and waist circumference (r=-0.352; p=0.001 and r=-
0.236; p=0.033, respectively). While serum HDL3 cholesterol levels in female patients 
with type 1 DM were higher than the male patients, serum HDL2 cholesterol levels 
were higher in females compared with the males in the control group (p=0.019 and 
p=0.026).
Conclusions: In our study, we didn't find any relationship between serum HDL2 and 
HDL3 cholesterol levels and CIMT measurements in patients with type 1 DM. There 
is a need for more studies, to demonstrate possible antiatherosclerotic effects of HDL 
cholesterol subclasses.