Havalı silah yaralanmaları ve hukuki sonuçları
Air weapon injuries and legal results
Yazar: GÖKHAN İBRAHİM ÖĞÜNÇ
Danışman: PROF. DR. ALİ İHSAN UZAR
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Adli tıp = Forensic medicine

Özet:
Bu çalışmanın amacı, kamuoyu tarafından tehlikeleri tam olarak anlaşılmamış ve hukuk sistemimizde haklarında detaylı düzenlemeler bulunmayan havalı silahların yaralama potensiyellerinin deneysel olarak ortaya konulması ve Türk hukuk sisteminde bu silahların imal, ithal, sahiplik ve kullanımlarına ilişkin hükümleri içeren, yönetmelik taslağının hazırlanmasıdır.Bu amaç doğrultusunda, literatürdeki 1414 havalı silah yaralanma olgusu, demografik özellikler ve yaralanmaların meydana geldiği anatomik bölgeler açısından analiz edilmiştir.Havalı silah yaralanmalarının deneysel olarak incelenmesi %15'lik balistik mum modelleri ve izole organ modelleri olmak üzere iki aşamada yapılmıştır. Balistik mum modellerine Türkiye'de en yaygın kullanılan dört tip mühimmat ile dört farklı hedef yapısına, 1 ve 10 metreden atışlar yapılmış ve kinetik enerji yoğunluğu ile kavite uzunlukları arasında istatistiksel olarak pozitif yönde bir anlamlı ilişki tespit edilerek (p<0,05), yönetmelik taslağında ifade edilen ölçülebilir kriterler oluşturulmuştur.İzole organ modellerinde, literatür çalışması ile yoğunlukla baş ve göz'de meydana geldiği belirlenen havalı silah yaralanmalarının oluş mekanizmalarının tespit edilmesi için Etik Kurulu Kararına uygun olarak koyungözüne ve koyun başına havalı tabanca ve tüfek ile atış yapılmış ve yaralanma anı yüksek hızlı kamerayla kayıt edilmiştir. Daha sonra Baş bölgesindeki kavitelerin incelenmesi için röntgenleri çekilmiştir.Yasalarında havalı silahlar ile ilgili hükümler bulunan 12 ülkeye ait yasal kinetik enerji değerleri, bu çalışma kapsamında elde edilen istatistiksel bağıntılar ile test edilmiş ve muhtemel kavite derinlikleri hesaplanmıştır.Bu çalışma sonucunda hukuk sistemimizde havalı silahların durumlarını, kinetik enerji değerline ve ISSF kurallarına uygun olarak düzenleyen yönetmelik taslağı hazırlanmıştır.Elde edilen sonuçlar ışığında çapı 4,5mm'den büyük ve kinetik enerji değeri 4J'den fazla olan havalı silahların Türkiye Cumhuriyetinde imali, ithali, satışı, alımı ve kullanımı yasaklanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is determining the wounding potential of airguns with the experimental studies and preparing the draft text of regulation on airguns that is dangerous are not realised by the public and there is not detailed regulations in Turkish Legislation System on their manufacturing, importation, possession and using.For this purpose, 1414 airgun injury cases in the literature was analysed according to demographical and anatomical specifications.Experimental study of airgun injuries carried out in two phases, 15% ballistic candle models and isolated organ models. In the 15% ballistic candle models, four common ammunitions types was used on the four different target models in the 1 and 10 meters range. According to test results, there were statistically significant positive correlation (p<0,05) between kinetic energy density and cavity depth. With these test results the measurable criteria acquired, stated in the draft regulation text.According to literature analyses, the eyes and head were determined as the common wounding site. In order to examine the wounding mechanism on these sites the isolated organ models were prepared after the Ethic Board Approval with ship eyes and heads. Air pistol and air rifles used and all of the shootings recorded with high-speed camera. In order to examination the cavity in the head, the x-ray view of them acquired.The kinetic energy limits, are mentioned in the legislations of twelve countries, tested with the statistical formulas, were created in this study. Within the statistical tests, the probable cavity depths calculated.As a product of this study, according to kinetic energy and ISSF regulations, the new regulation draft text on the legal situation of airguns was prepared.According to these results, manufacturing, importation, possession and using of the airguns, which?s the calibre bigger than 4,5mm and kinetic energy more than 4 J, should be banned in the Turkish Republic.Key Words: Diabol, Air gun, Pellet, Weapon Legislation, Wound Ballistics