Fonksiyonel aktivitelerde üst ekstremite hareket yörüngelerinin belirlenmesi
The determination of upper extremity movement pattern in functional activities
Yazar: MERT DOĞAN
Danışman: PROF. DR. SİBEL AKSU YILDIRIM
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Aktivite analizi = Activity analysis ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Günlük yaşam aktiviteleri = Activities of daily living ; Hareket = Movement ; Kinematik analiz = Kinematic analysis ; Sensörler = Sensors ; Üst ekstremite = Upper extremity

Özet:
Bu çalışma, sağlıklı bireylerde günlük yaşam aktiviteleri sırasında; i) baş-boyun, gövde ve üst ekstremite eklemlerinin fonksiyonel eklem hareket açıklıklarının belirlenmesi, ii) unilateral, bilateral ve bimanual hareketlerin, ayırt edici kinematik özelliklerinin incelenmesi, iii) hız ve ivme verileri ile ilgili kontrol stratejilerinin incelenmesi, iv) aktivitelerin tamamlanma sürelerinin belirlenmesi, v) aktivitelerin yörünge çeşitliliğinin incelenmesi ve iv) normal aktivitelerin kinematik analizinin nörolojik ve teknoloji destekli rehabilitasyona potansiyel katkılarının belirlenmesi amaçları ile planlandı. Çalışmaya yaş ortalaması 25,74±4,18 olan 24 kadın 22 erkek olmak üzere toplam 46 sağlıklı birey dahil edildi. Katılımcıların demografik verileri ve omuz ve kalça genişliği, kulaç ve alt ekstremite uzunlukları mezura ile ölçülerek kaydedildi. Günlük yaşam aktivitelerinin kinematik analizi için, XSens MVN BIOMECH Awinda IMU sensörler kullanıldı ve C7T1, L1T12, L5S1, bilateral omuz, dirsek ve el bileği eklemlerinin aktivite anındaki kinematik verileri kayıt edildi. Ölçümler, her katılımcı için aynı koşullarda 3 kere tekrar edilerek gerçekleştirildi. Çalışmanın sonucunda; sağlıklı bireylerde normal hareket ve fonksiyonun kinematik göstergelerinin, aktivite kısıtlılığı bulunan bireylerle karşılaştırılabilir nitelikte tanımlanmıştır. Başın orta noktasına dokunma aktivitesinin çalışma kapsamında değerlendirilen diğer aktivitelere göre; gövdede en az hız ve hareket açıklığında, omuzda ise en fazla hızda gerçekleştiği bulundu. Ceket asma aktivitesinin, sağ el bileğinde en fazla fleksiyon-ekstansiyon eklem hareket açıklığına sahip olduğu, yemek yeme aktivitesinin ise; sağ dirsekte en fazla pronasyon-supinasyon ve fleksiyon-ekstansiyon hareket açıklığına sahip olduğu görüldü. Pantolonun arka cebine cüzdan yerleştirme aktivitesinde çalışma kapsamında değerlendirilen diğer aktivitelere kıyasla C7-T1 ekleminin bütün hareketlerinde en fazla eklem hareket açıklığına sahip olduğu görüldü.

Abstract:
This study was planned to i) determine the functional range of motion in head-neck, trunk, and upper extremities in the most frequently used functional activities of daily living in healthy individuals, ii) examine to distinctive kinematic properties of unilateral, bilateral and bimanual movements, iii) Examine to control strategies related to data of speed and acceleration, iv) determine the completion durations of the activities, v) investigate the trajectories variability of the activities and vi) determine the potential contribution to neurological and technology-assisted rehabilitation of kinematic analysis of normal activities. 46 healthy individuals (24 female and 22 male) whose mean age of 25.74 ± 4.18 were included in the study. Participants' demographic data, shoulder and hip widths, flare and lower extremity lengths were recorded by measuring with a tape measure. XSens MVN BIOMECH Awinda IMU sensors were used for kinematic analysis of daily living activities and kinematic data of C7T1, L1T12, L5S1, bilateral shoulder, elbow and wrist joints were recorded. Measurements were repeated 3 times for each participants in the same conditions. According to results of this study; kinematic indicators of normal motion and function in healthy individuals were defined comparably to individuals with activity limitation. The trunk and head at least the speed and range of motion, the shoulder was found the most speed in all movement in the touching middle point of the head activity. Right wrist joint has the maximum flexion-extension range of motion in the jacket hanging activity. Right elbow joint has maximum pronation-supination and flexion-extension range of motion in the eating activity. C7-T1 joint has maximum rotation, lateral flexion and flexion-extension range of motion in the put wallet to back pocket of trousers activity.