Çin Halk Cumhuriyeti'nin Türkiye'ye yönelik kamu diplomasi faaliyetleri
The People Republic of China's public diplomacy activities towards Turkey
Yazar: ÖZGÜR ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. ABDÜRREŞİT CELİL KARLUK
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Diplomasi = Diplomacy ; Kamu diplomasisi = Public diplomacy ; Türk-Çin ilişkileri = Turkish-China relations ; Türkiye = Türkiye ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Çin = China

Özet:
Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC), ülkede yaşanan iç savaşın, Komünist lider Mao Zedong'un liderliğinde kazanılması ile 1949 yılında kurulmuştur. ÇHC, Mao Zedong'un yönetimi altında içe dönük ve barışçıl politikalar izlemiş ve komşularıyla iyi ilişkiler geliştiren bir politika takip etmiştir. Ancak, 1978 yılında hayata geçirilen "Reform ve Açılma" politikaları sonucunda önce ekonomik kalkınmasını gerçekleştirmiş ve dünyanın üretim merkezi haline gelmiştir. 20.yüzyılın son çeyreğinde gerçekleştirdiği ekonomik devrim ile birlikte 21.yüzyılda dünya siyasetinde önemli bir aktör olarak ortaya çıkmıştır. 21.yüzyıl, ÇHC için ekonomik kalkınmanın, siyasi ve askeri gelişim ile takip edildiği bir yüzyılın başlangıcıdır. Bu yüzyıl ile birlikte ÇHC uluslararası siyasette de aktif bir politika izlemeye başlamış ve tek kutuplu dünya düzenine karşı doğuda yeni bir güç merkezi olarak belirmiştir. ÇHC için dış politikada elde edilmesi gereken belli başlı kazanımlar vardır. Bunlar; gelişen ekonomisi için gerekli olan enerji ve ham madde kaynaklarına ulaşmak, yine gelişen ekonomisine bağlı olarak artan üretimi için pazar bulmak, uluslararası siyasette politik sınırları içinde yaşanan başta ağır insan hakları ihlalleri olmak üzere, çeşitli önemli sorunların olabildiğince az dillendirilmesi amacıyla etki alanı oluşturmak için sözü geçen bir ülke olmak ve yeni bir güç merkezi olarak mevcut duruma alternatif oluşturmak şeklinde sıralanabilir. Bu amaçları gerçekleştirmek için ÇHC çeşitli dış politika araçları kullanarak birçok ülkeye yönelik politikalar geliştirmektedir. Bu dış politika araçlarından birisi de kamu diplomasisidir. ÇHC; artan ekonomik gücü ile özgün kültürü ve medya gibi unsurlarıyla aktif bir şekilde kamu diplomasi faaliyetleri yürütmektedir. ÇHC'nin bu faaliyetlerine hedef olan ülkelerden birisi de Türkiye'dir. 20 yüzyılın ilk yarısında kadim medeniyetler üzerine kurulan iki genç Cumhuriyet'in ilişkileri nispeten yeni başlamıştır. Resmi olarak 1971 yılında başlayan ilişkiler Soğuk Savaş'ın bitmesi ile yoğunluk kazanmış, ancak asıl atılımını 21.yüzyılın ikinci 10 yıllık döneminde gerçekleştirmiştir. Türkiye, coğrafi konumu,  Batı ile ilişkileri, Müslüman bir nüfusa sahip olması ve NATO üyeliği gibi özellikleri nedeniyle ÇHC için önem arz etmektedir. ÇHC açısından Türkiye'nin bir diğer önemi ise sınırları içinde kalan Doğu Türkistan ile Türkiye arasındaki özel bağların varlığıdır. Bunun yanı sıra iki ülke arasındaki ticarette ÇHC'nin avantajlı konumda olması Türkiye'yi ÇHC için önemli bir ülke haline getirmektedir. Tüm bunların yanı sıra, 2013 yılında ÇHC tarafından duyurusu yapılan Kuşak ve Yol Girişimi'nin önemli bir parçası olan Türkiye, bu ülke için önemli bir aktör olarak görülmektedir. Tüm bu nedenlere bağlı olarak ÇHC'nin Türkiye'ye yönelik kamu diplomasi faaliyetlerinde, 21.yüzyıl ile birlikte önemli bir artış olmuştur. İşbu çalışma ÇHC'nin Türkiye'ye yönelik artan kamu diplomasi faaliyetlerinin incelenmesi ve iki ülke arasındaki ilişkilerin karşılıklılık ilkesi bağlamında araştırılması konusunda önem teşkil etmektedir.

Abstract:
The People's Republic of China (PRC) was founded in 1949 after the civil war in the country was won under the leadership of Communist leader Mao Zedong. During his presidency, the PRC followed inward-oriented and peaceful policies and developed good relations with its neighbors. However, As a result of the "Reform and Opening Out" policies implemented in 1978, first it realized its economic development and became the production center of the world. It has emerged as an important actor in world politics in the 21st century, as a result of the economic revolution it conducted in the last quarter of the 20th century. The 21st century is the beginning of a century in which economic development is followed by political and military development for the PRC. In this century, the PRC started to follow an active policy in international politics and appeared as a new power center in the east against the unipolar world order. There are certain gains need to be achieved in foreign policy for the PRC. These can be listed as being a country that has an influence on international politics to create sphere of influence to mention various big problems as little as possible, mainly gross human rights problems that occur within is political boundaries and being an alternative to the current situation as a new power center, accessing the energy, raw material resources and finding a market for its increased production which are the outcomes of its developing economy. In order to achieve these goals, the PRC develops policies for many countries by using various foreign policy instruments. One of these foreign policy instrument is the public diplomacy. The PRC actively conducts public diplomacy activities through its rising economical power, unique culture and media. One of the countries which is the target of PRC's activities is Turkey. The relations of the two new Republics which were built on ancient civilizations in the first half of the 20th century, have started relatively recently. The relations, which officially started in 1971, gained intensity with the end of the Cold War, but their real breakthrough was realized in the second decade of the 21st century. Turkey is an important country for the PRC due to its geographical location, relations with the West, having a Muslim population and NATO membership. For PRC, the other importance of Turkey is the existence of the specific bound between the East Turkestan within the boundaries of PRC and Turkey. Furthermore, the advantageous position of the PRC in the trade between the two countries makes Turkey an important country for PRC. In addition to all these, the other reason why Turkey is seen as an important actor for this country is because Turkey is part of the Belt and Road Initiative which was announced by the PRC in 2013. Due to all these reasons, there has been a significant increase in PRC's public diplomacy activities towards Turkey in the 21st century. This study has importance for examining the increasing public diplomacy activities of the PRC towards Turkey and investigating in the context of reciprocity principle of the relations between the two countries.