Engelli kadınların toplumsal cinsiyet algısı, yaşam doyumu ve benlik saygısı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between gender perception, life satisfaction and self-esteem levels of disabled women
Yazar: İREM ÇETİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YILDIZ ÖZTAN ULUSOY
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı / Kadın Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Benlik saygısı = Self esteem ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Kadınlar = Women ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı engelli kadınların toplumsal cinsiyet algısı, yaşam doyumu ve benlik saygısı düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmanın örneklemini çevrimiçi şekilde ulaşılabilen 151 engelli yetişkin kadın oluşturmaktadır.
Araştırmada veri toplama aracı olarak "Demografik Bilgi Formu", Altınova ve Duyan (2013) tarafından geliştirilmiş olan "Toplumsal Cinsiyet Algısı Ölçeği", Diener ve arkadaşları (1985) tarafından geliştirilen ve Dağlı ve Baysal (2016) tarafından Türkçeye uyarlanan "Yaşam Doyumu Ölçeği" ve Rosenberg tarafından geliştirilen ve Çuhadaroğlu (1986) tarafından Türkçeye uyarlanan "Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizi anlamlılık düzeyi (p) .05 kabul edilerek SPSS 17.0 paket programında hesaplanmıştır. Betimsel istatistiklerle birlikte verilerin analizi için Spearman Brown Korelasyon Katsayısı hesaplanmış ve Mann Whitney U Testi ve Kruskal Wallis- H Testi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda engelli kadınların toplumsal cinsiyet algılarının yüksek olduğu, yaşam doyumu düzeylerinin orta, benlik saygısı düzeylerinin ise orta ve yüksek aralığında olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Engelli kadınların toplumsal cinsiyet algısı, yaşam doyumu ve benlik saygısı düzeyleri arasında orta düzeyde anlamlı ilişki olduğu, değişkenlerin birbirini olumlu yönde etkilediği görülmüştür. Engelli kadınların toplumsal cinsiyet algılarının yaş ile düşük düzeyde negatif yönlü anlamlı ilişkisi olduğu görülmüştür. Engelli kadınların toplumsal cinsiyet algılarının medeni durum, eğitim düzeyi, çalışma durumu, yaşamın büyük çoğunluğunun geçirildiği yer ve sivil toplum kuruluşu, dernek veya vakıf üyesi olma duruma göre anlamlı olarak farklılaştığı görülmüştür. Engelli kadınların yaşam doyumu ve benlik saygısı düzeylerinin eğitim düzeyi, çalışma durumu ve sivil toplum kuruluşu, dernek veya vakıf üyesi olma durumlarına göre farklılaştığı görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between gender perception, life satisfaction and self-esteem levels of disabled women. The sample of the study consists of 151 disabled adult women who can be accessed online. "Demography Information Form" as data collection tool in the research; "Perception of Gender Scale" developed by Altınova and Duyan (2013), "Satisfaction With Life Scale" developed by Diener and his friends (1985) and adapted into Turkish by Dağlı and Baysal (2016) and the "Rosenberg Self-Esteem Scale" developed by Rosenberg and adapted into Turkish by Cuhadaroğlu was used. The analysis of the data obtained in the study was calculated in the SPSS 17.00 package program, with a significance level (p) 0.05.  Along with descriptive statistics, Spearman Brown Correlation Coefficient was calculated and Mann Whitney U Test and Kruskal Wallis H Test were used for data analysis. As a result of the study, it was concluded that gender perceptions of disabled women are high, the life satisfaction levels are moderate and their self-esteem levels are in the middle and high range. It was observed that there is a moderately significant relationship between the gender perception, life satisfaction and self-esteem level of disabled women and the variables affect each other positively. It was observed that gender perceptions of disabled women have a low-level of negative and significant relationship with age. It was observed that the gender perception of disabled women differ significantly according to their marital status, education level, employment status, place where most of their life is spent, and being a member of non-governmental organizations, associations or foundations. It was observed that the life satisfaction and self-esteem levels of disabled women differ significantly according to their education level, employment status, and the status of being a member of non-governmental organizations, associations or foundations.