Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan çocukların anneleri ile normal gelişimi olan çocukların annelerinin depresyon ve stresle başa çıkma becelerinin karşılaştırılması
Comparison of coping strategies and depression levels of mothers of children with attention deficit hyperactivity disorder depression in mothers of children with normal development
Yazar: FULYA ALPAN
Danışman: DOÇ. DR. DEMET EROL
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anneler = Mothers ; Başa çıkma = Coping ; Depresyon = Depression ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Hiperaktivite bozukluğu = Hyperactivity disorder ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu olan çocukların annelerinin depresyon düzeyleri ve stresle başa çıkma becerilerini, normal gelişim gösteren çocukların annelerinin depresyon düzeyleri ve stresle başa çıkma becerileri ile karşılaştırmaktır. Bunun yanı sıra ikinci problem olarak, DEHB' li çocukların annelerinin stresle başa çıkma becerilerinin depresyon düzeylerini ne düzeyde yordadığının araştırılması olarak belirlenmiştir. Araştırma, 2012 yılında Antalya ili Muratpaşa ilçesindeki Atatürk İlköğretim Okulu, Başöğretmen Atatürk İlköğretim Okulu, İstiklal İlköğretim Okulu, Hanım Ömer Çağıran İlköğretim Okulu ve Mustafa Meryem Ege ilköğretim Okulu akademik ve sağlık olarak normal gelişimi olan 120 4. ve 8. sınıf öğrencisi annesi ve Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Polikliniğine başvuran 4.-8. sınıf aralığında DEHB tanısı almış 47 ilköğretim öğrencisi anneleri ile yürütülmüştür.Araştırmada bağımlı ve bağımsız değişkenleri ölçmek için ?Beck Depresyon Ölçeği? ve ?Yakın İlişkilerde Çok Boyutlu Başa Çıkma Ölçeği? kullanılmıştır. Verilerin analizi SPSS 16 kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Depresyon düzeylerine ve stresle başa çıkma yöntemlerine ait bağımsız örneklemlerin karşılaştırılmasında t-testinden yararlanılmıştır. Bağımlı ve bağımsız değişkenler arasındaki ilişki çoklu doğrusal regresyon modeline göre incelenmiştir.Bu araştırmadan elde edilen bulgulara göre, DEHB olan çocukların annelerinin depresyon düzeyleri, normal gelişimi olan çocukların annelerinden daha yüksektir. Stresle başa çıkma becerilerinin kullanımında, İlişkiye Odaklanma, Dışsal Destek Arama, İnkar/Erteleme, Dine Tutunma ve Mizah alanlarında DEHB olan çocukların anneleri ile normal gelişimi olan çocukların anneleri arasında farklılık bulunmamıştır. DEHB olan çocukların annelerinde Olumsuz Edilgen Başa Çıkma düzeyinin, normal gelişimi olan çocukların annelerine göre önemli düzeyde yüksek iken, Olumlu Etkin Başa Çıkma düzeylerinin önemli düzeyde daha düşük olduğu görülmüştür. Kendini Destekleme düzeyi normal gelişim gösteren çocukların annelerine göre daha düşükken, Geri Çekilme alanında DEHB' li çocukların annelerinin puan ortalamalarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Alkol/İlaç Kullanımda DEHB olan çocukların annelerinin puanları anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. DEHB olan çocukların annelerinin depresyon düzeyleri, İlişkiye Odaklanma, Olumsuz Edilgen Başa Çıkma, Olumlu Etkin Başa Çıkma, Kendini Destekleme, Geri Çekilme ve İnkar/Erteleme ile ilişkilenirken Dışsal Destek, Dine Tutunma, Mizah ve Alkol/İlaç Kullanımı ile ilişkili olmadığı bulunmuştur. Depresyon düzeyleri Olumsuz Edilgen Başa Çıkma stratejisi ile pozitif yönde, Olumlu Etkin Başa Çıkma stratejisi ile negatif yönde önemli düzeyde ilişkili bulunmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to compare the depression levels and stress coping skills of the mothers of children with Attention Deficit Hyperactivity Disorder (ADHD) and of the mothers of children with normal development levels. The additional purpose of the study is to explore to what extend predicts the stress coping skills of mothers of children with ADHD to their level of depression. The sample of the research consisted of the 120 mothers of children who have normal development and attend to the 4th and 8th grades at Atatürk Primary School, Başöğretmen Atatürk Primary School; İstiklal Primary School, Hanım Ömer Çağıran Primary School and Meryem Mustafa Ege Primary School in Muratpaşa Antalya and the 47 mothers of children with ADHD who attend to the 4th and 8th grades and were reached from Adolescent Psychiatry Clinic at The Akdeniz University Faculty of Medicine.?The Beck Depression Inventory? and ?The Multidimentional Intimate Coping Questionnare? were used to test the dependent and the independent variables. SPSS 16 was used to analyse the data. t-test was used in the independent samples of depression levels and stres coping strategies. The relationship between the dependent and the independent variables were examined by Multiple Linear Regression Model.According to the findings of the study, depression levels of the mothers of children with ADHD were higher than those the mothers of children with normal development. There were no differences between the mothers of children with ADHD and the mothers of children with normal development in using the strategies Love and Affection Toward Partner, Seeking Social Support, Denial/Avoidance, Religious Coping and Humor Coping. It was found that the level of Negative and Passive Coping Strategy is significantly higher and the level of Possitive and Active Coping Strategy is significantly lower at the mothers of children with ADHD than at the mothers of children with normal development. The level of Self-Bolstering strategy was found lower and the level of Social Withdrawal strategy was higher at the mothers of children with ADHD. The Alcohol and Drug Use strategy scores were found higher in the mothers of children with ADHD. It was found that the depression levels of the mothers of children with ADHD were correlated to the coping strategies of Love and Affection Toward Partner, Negative and Passive Coping, Possitive and Active Coping, Self-Bolstering, Social Withdrawal and Denial/Avoidance while Seeking Social Support, Religious Coping, Humor Coping and Alcohol and Drug Use strategies were not correlated to the depression level of mothers of children with ADHD. Depression levels were positively related to Negative and Passive Coping strategy and were negatively related to Positive and Active Coping strategy with significant levels.