Kolon adenokarsinomlarında mikrosatellit instabilitenin immünhistokimyasal olarak MLH1, MSH2, MSH6, PMS2 ile saptanması ve klinikopatolojik özelliklerle ilişkisi
Determination of microsatellite instability immunohistochemically with MLH1, MSH2, MSH6, PMS2 in colon adenocarcinomas and its relationship with clinicopathologic features
Yazar: EMRE IŞIK
Danışman: PROF. DR. FİGEN BARUT
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Patoloji = Pathology
Dizin: Adenokarsinom = Adenocarcinoma ; Kolon hastalıkları = Colonic diseases ; Kolon neoplazmları = Colonic neoplasms ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Mikrosatelitler = Microsatellites ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Mikrosatellit instabilite (MSI), DNA hatalı eşleşme tamir (Mismatch Repair-MMR) işlemindeki kusurlardan dolayı DNA'daki bir dizi tekrarlayan nükleotid birimi içindeki küçük delesyonlar veya insersiyonlar ile karakterizedir. MSI; herediter kanser sendromlarından, Lynch sendromuna (Herediter Non-Polipozis Kolorektal Kanser-HNPCC) yol açar ve ayrıca sporadik kolon kanserlerinin %15'inde görülür. MMR temel olarak 4 ana proteinden (MLH-1, MSH-2, MSH-6, PMS-2) oluşan bir mekanizmadır. MSI, bu proteinlerden herhangi birindeki fonksiyon kaybı durumunda ortaya çıkmaktadır. Mikrosatellit instabil tümörler; sağ kolon lokalizasyonu, erken evre, müsinöz histoloji gibi klinikopatolojik özelliklere sahip olup, stabil tümörlere göre daha iyi prognozludur. Çalışmamızda kolon adenokarsinomlarında MSI durumunun immünhistokimyasal yöntem ile saptanması ve elde edilen sonuçların klinikopatolojik özellikler ile olan ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde 2012-2019 yılları arasında adenokarsinom tanısı almış 160 olguya ait kolon rezeksiyon materyallerinde mikrosatellit instabilite ile ilişkili olduğu bildirilen histomorfolojik parametrelerin (peritümöral lenfositik yanıt, intratümöral lenfositik yanıt ve tümör diferansiyasyonu) varlığı değerlendirildi. Olguların parafin bloklarına uygulanan immünhistokimyasal çalışma ile MLH1, MSH2, MSH6 ve PMS2 proteinlerinin ekpresyon kaybı tespit edildi. Elde edilen sonuçlar, tümör lokalizasyonu, tümör evresi, lenf nodu tutulumu, tümör diferansiyasyonu, perinöral invazyon ve lenfovasküler invazyon ve tümör tomurcuklanması gibi klinikopatolojik özelliklerle karşılaştırıldı ve prognostik önemi değerlendirildi. İstatistiksel analiz sonuçlarına göre MSI; sağ kolon yerleşimi, tümörü infiltre eden lenfositler, Crohn benzeri lenfositik yanıt ve müsinöz diferansiyasyon varlığı ile literatürle uyumlu şekilde anlamlı olarak ilişkili bulundu. Kolon adenokarsinomlarında rutin uygulanabilecek immünhistokimyasal MLH-1, MSH-2, MSH-6, PMS-2 parametreleri ile MSI'nin tespit edilmesinin, hastaların klinik takibinde ve tedavi planlanmasında yardımcı olacağı düşünüldü.

Abstract:
Microsatellite instability (MSI) is characterized by small deletions or insertions within a number of repeated nucleotide units in DNA due to defects in DNA mismatch repair process. MSI leads to hereditary cancer syndromes, Lynch syndrome (Hereditary Non-Polyposis Colorectal Cancer-HNPCC) and also occurs in 15% of sporadic colon cancers. MMR is a mechanism that mainly composed of 4 proteins (MLH-1, MSH-2, MSH-6, PMS-2). Loss of function of one of these proteins causes MSI. Microsatellite instable tumors has clinicopathological features such as right colon localization, early stage, mucinous histology and has better prognosis than stable tumors. The aim of this study was to determine the MSI status in colon adenocarcinomas by immunohistochemical method and to evaluate the relationship of the results with clinicopathological features. In our study, the presence of histomorphological parameters reported to be related to microsatellite instability was evaluated in colon resection materials belonging to 160 patients diagnosed with adenocarcinoma at Zonguldak Bülent Ecevit University Health Practice and Research Center between 2012-2019. Loss of expression of MLH1, MSH2, MSH6, PMS2 proteins were detected by immunohistochemical study applied to paraffin blocks of the cases. The results obtained were compared with clinicopathological features such as tumor localization, tumor stage, lymph node involvement, tumor differentiation, perineural invasion and lymphovascular invasion and tumor budding, and their prognostic significance was evaluated. According to the results of statistical analysis, microsatellite instability was found to be significantly associated with the right colon localization, tumor infiltrating lymphocytes, Crohn's-like lymphocytic response and presence of mucinous differentiation in accordance with the literature. It was thought that the detection of MSI with immunohistochemical MLH1, MSH2, MSH6, PMS2 parameters that can be routinely applied in colon adenocarcinomas will help in the clinical follow-up and treatment planning of patients.