2000 sonrası yasal düzenlemeler ile dönüşüm ve kentleşme pratikleri bağlamında devingenlik olgusu: İzmir Kadifekale kentsel yenileme projesi örneği
The phenomenon of mobilty in the context of transformation and urbanization dynamics brought about by legal regulations after 2000: İzmir Kadifekale urban transformation project
Yazar: CEREN AĞIN
Danışman: PROF. DR. HAYAT ZENGİN ÇELİK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı / Şehir ve Bölge Planlama Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Kentsel dönüşüm = Urban transformation ; Yasal düzenlemeler = Legal regulations ; İzmir = Izmir

Özet:
Türkiye kentleri ulus devletin kuruluşundan itibaren farklı göç süreçleri ile biçimlenmiş, fiziksel ve toplumsal strüktürde kendine özgü bir yapılanma ortaya çıkarmıştır. Bu süreçte oluşan ve gecekondu olarak nitelenen kaçak yapılaşma alanları başlangıçta kent çeperinde yer seçerken, kentlerin gelişmesiyle kent merkezinde kalarak 1980'lerde ortaya çıkan neoliberal politikalarla taşımaz piyasasının hedef alanları halini almışlardır. 2000 sonrası dönemde, küreselleşmenin hız kazanması ile yeni yasal düzenlemeler ve kentsel dönüşüm olarak adlandırılan operasyonel yenileme uygulamaları gündeme gelmiştir. Kentlerde fiziksel dönüşümü başlatan bu uygulamalar, ağırlıkla kendisine göçle oluşmuş ve sosyo-ekonomik açıdan kentin en zayıf mahalleleri konu alırken, ortaya konan zorunlu mekânsal değişim müdahaleleri ile toplumsal ilişkileri, yaşamı ve kente tutunma mekanizmalarını ve dolayısıyla mevcut devingenlik kanallarını dönüştürmeye ve yeniden biçimlendirmeye başlamıştır. Bu noktadan hareketle tez çalışması 2000 sonrasında kentsel dönüşüm odaklı yeni yasal düzenlemelerin göçle oluşmuş yaşama alanlarındaki toplumsal grupları ve bu gruplardaki devingenlik kanallarını nasıl etkilediğini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Zira çalışma, kentsel dönüşüm projelerinde planlamanın öngörüsü dışında ekonomik koşullar ve devingenlik kanallarının biçimlendirdiği farklı yer seçim tercihlerinin ortaya çıktığını söylerken, bu gelişmeleri kentteki göçle oluşmuş, fiziksel yetersizlikleri olan başka bir alana giderek önceki sürecini devam ettiren 'Ötelenenler', dönüşüm sürecini baştan sonra kabul ederek planlamanın önerdiği tasfiye alanda konut sahibi olan 'Kabullenenler' ve müzakere sürecinde kamulaştırma bedelini alarak kentin farklı bir yerinde ev sahibi olan 'Ayrılanlar' yani 'ÖKA' olarak ele almaktadır.

Abstract:
The cities of Turkey have been shaped by different migration processes since the establishment of the nation-state and have created a unique structuring in physical and social structure. Illegal settlement areas, which were formed in this process and described as slums, were initially located on the city periphery, but with the development of the cities they remained in the city center and became the target areas of the real estate market with the neoliberal policies that emerged in the 1980s. After 2000, by the acceleration of globalization, new legal regulations and urban transformation practices came to the fore. These practices, which started the physical transformation and displacement in the cities, focused on the socio-economically weak neighborhoods that were formed by immigration. With this forced spatial change, they began to reshape the mechanisms of attachment to the city, and the existing mobility networks. From this point of view, the thesis study aims to determine how the new legal regulations focused on urban transformation after 2000 affected the social groups in the living areas formed by immigration and the networks of mobility in these groups. The study states that the existence of different type of location selections which is shape by economic conditions and mobilty networks which is apart from the foresight of planning, Also it describes groups as PAL (ÖKA) which make different location selections as 'Postponed group (Ötelenenler)' who keeps their current process by going to another slum area, 'Acceptance group (Kabullenenler)' who owns a residence in the liquidation area by accepting the all transformation process proposed by urban planning and 'Leaver group (Ayrılanlar)' who owns a house in a different part of the city by receiving the expropriation price during the negotiation process.