Kronik böbrek yetmezliği hastalarında evre, matriks metalloproteinaz ve metalloproteinaz doku inhibitörleri arasındaki denge ile podosit ve tübüler hasar belirteçleri arasındaki ilişki
The relationship between the stage, matrix metalloproteinase and metalloproteinase tissue inhibitors and the relationship between podocite and tubular damage markers in chronic renal failure patients
Yazar: ÖZGE YALICI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KÜRŞAD ÖNEÇ
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; KIM-1 = KIM-1 ; Matriks metalloproteinaz 2 = Matrix metalloproteinase 2 ; Matriks metalloproteinaz 9 = Matrix metalloproteinase 9 ; Metalloproteinazlar = Metalloproteinases ; Nefrin = Nephrin ; Nefroloji = Nephrology ; Tıpta uzmanlık eğitimi =

Özet:
Amaç: Kronik böbrek hastalığı (KBH) dünyada ve ülkemizde önemli bir halk sağlığı sorunudur. Güncel verilere göre KBH'nın prevalansındaki artış devam etmekte olup, artış hızı azalmaktadır. Çalışmamızda çeşitli etyolojik nedenlere bağlı olarak KBH gelişmiş hastalarda, KBH'nın evrelerine göre endotel disfonsiyon belirteçleri ile  tübüler ve glomerüler hasar ve bunların biyokimyasal belirteçleri arasındaki ilişkiyi değerlendirdik. KBH'nın etyolojisi ve hastalığın evresi ile endotel hasarlanmasının böbrek fonksiyonları üzerine etkisini araştırdık.
Gereç ve Yöntem: Çalışma prospektif bir vaka kontrol çalışması olarak tasarlandı. Çalışmaya Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji ve İç Hastalıkları servis ve polikliniklerine Ocak 2020 - Haziran 2020 yılları arasında başvuran, Kidney Disease Improving Global Outcomes (KDIGO) kriterlerine göre evre 1,2,3,4,5 KBH tanısı ile takipli veya yeni tanı almış 132 hasta ve 38 kişilik kontrol grubu dahil edildi. Hasta grubunda 23 kişi evre 1, 22 kişi evre 2, 23 kişi evre 3a, 20 kişi evre 3b, 23 kişi evre 4, 21 kişi evre 5 KBH olarak belirlendi. Hasta ve kontrol grubundan yaş, cinsiyet, ek hastalıkları, kullandıkları ilaçlar gibi bilgiler, kan ve idrar örnekleri alındı. Her iki grubun alınan kan örneklerinden Kidney İnjury Molekül-1(KIM-1), Matrix metalloproteinase (MMP)-2, MMP-9, Tissue inhibitors of metalloproteinase-1 (TIMP), TIMP-2 düzeyleri ve alınan idrar örneklerinden nefrin düzeyi ELİSA yöntemi ile incelendi.
Bulgular: Çalışmamıza 132 hasta, 38 kişi kontrol grubu olmak üzere toplam 170 kişi dahil edildi. Bütün analizler yaşa göre düzeltilerek yapıldı. KBH evresi arttıkça plazma KIM-1, TIMP-2, MMP-2 ve idrarda nefrin düzeylerinde artış saptandı (sırasıyla p<0.001, p<0.001, p<0.001, p<0.05). Kalsiyum kanal blokörü kullanan grupta plazma MMP-2 seviyeleri istatistiksel olarak anlamlı şekilde düşük saptandı (p<0.05). 
Sonuç: KBH etyolojisinden bağımsız olarak plazma KIM-1, MMP-2, MMP-9, TIMP-1, TIMP-2 ve idrarda nefrin düzeylerinin renal hasarın göstergesi olarak  kullanılabileceğini düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Kronik böbrek yetmezliği, kronik böbrek yetmezliği evre, Kidney İnjury Molekül-1, Matrix Metalloproteinase-2, Matrix Metalloproteinase-9, Tissue inhibitors of metalloproteinase-1, Tissue inhibitors of metalloproteinase-2, Nefrin

Abstract:
Objective: Chronic kidney disease (CKD) is an important public health problem in the world and in our country. According to current data, the increase in the prevalence of CKD continues and its rate of increase is decreasing. In our study, we evaluated the relationship between endothelial dysfunction markers and tubular and glomerular damage and their biochemical markers according to the stages of CKD in patients who developed CKD due to various etiological reasons. We investigated the etiology of CKD and the effect of the stage of the disease and endothelial damage on kidney functions.
Materials and methods: The study was designed as a prospective case-control study. Applied to Düzce University Medical Faculty Hospital Nephrology and Internal Diseases services and outpatient clinics between January 2020 and June 2020, 132 patients with a diagnosis of stage 1,2,3,4,5 CKD with a diagnosis of CKD according to KDIGO criteria and a control group of 38 people were included. In the patient group, 23 patients were stage 1, 22 patients were stage 2, 23 patients were stage 3a, 20 patients were stage 3b, 23 patients were stage 4, 21 patients were stage 5 CKD. Information such as age, gender, comorbidities, medications used, and blood and urine samples were taken from the patient and control groups. Kidney Injury Molecule-1 (KIM-1), Matrix metalloproteinase (MMP) -2, MMP-9, Tissue inhibitors of metalloproteinase-1 (TIMP), TIMP-2 levels from blood samples of both groups and nephrine levels in urine samples ELISA It was examined by method. 
Results: Our study included a total of 170 people, 132 patients and 38 control group. All analyzes were made by correcting for age. As the CKD stage increased, plasma KIM-1, TIMP-2, MMP-2 and urine nephrine levels increased (p <0.001, p <0.001, p <0.001, p <0.05, respectively). In the group using calcium channel blocker, plasma MMP-2 levels were found to be statistically significantly lower (p <0.05).
Conclusion: Regardless of the etiology of CKD, we think that plasma KIM-1, MMP-2, MMP-9, TIMP-1, TIMP-2 and urinary nephrine levels can be used as an indicator of renal damage.
Keywords: Chronic renal failure, chronic renal failure stage, Kidney Injury Molecule-1, Matrix Metalloproteinase-2, Matrix Metalloproteinase-9, Tissue inhibitors of metalloproteinase-1, Tissue inhibitors of metalloproteinase-2, Nephrin