Evde noninvaziv ventilatör (NIV) kullanan bireylerde web tabanlı "NIV ile yaşama eğitimi" nin NIV'e uyum veuykusuzluk şiddeti üzerine etkisi: randomize kontrollü çalışma
The effect of web-based "NIV living training" on NIV compliance and insomnia severity in individuals using noninvasive ventilator (NIV) at home: Randomized controlled study
Yazar: ŞAHABETTİN ERİŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA GÜNDOGDU
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Konya Beyhekim Eğitim ve Araştırma Hastanesinde, evde Noninvaziv Ventilatör (NIV) kullanan hastalarla Web Tabanlı "NIV ile Yaşama Eğitimi'' nin NIV'e uyum ve uykusuzluk şiddeti üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla, Ekim 2023–Mayıs 2024 tarihleri arasında randomize kontrollü araştırma olarak yapıldı. Araştırmaya başlamadan önce Clinical Trial' a araştırmanın kaydı yapıldı. Araştırma; deney grubunda 37, kontrol grubunda 38 olmak üzere toplam 75 hasta ile yürütüldü. Veriler, ''Hasta Tanıtıcı Özellikler Formu'', ''S³-NIV Anketi'' ve "Uykusuzluk Şiddeti İndeksi" formları ile toplandı. Müdahale grubuna Web tabanlı "NIV ile Yaşama Eğitimi" mobil uygulaması üzerinden sekiz hafta eğitim verildi. Kontrol grubuna yazılı eğitim materyali ile standart eğitim verildi, başka herhangi bir müdahalede bulunulmadı. Verilerin analizinde sayısal değişkenlere ait verilerin normal dağılımı Shapiro Wilk testi, sayısal tanımlayıcı özelliklerin gruplar arası karşılaştırılmasında Bağımsız Örneklem t Test, kategorik değişkenler arasındaki ilişkilerde ise Pearson kikare/Fisher exact testlerinden yararlanıldı. Gruplarda değişkenlerin izlem zamanlarına göre karşılaştırılmasında ANOVA kullanıldı. Araştırmanın yürütülebilmesi için, etik kurul onayı ve araştırmanın yapılacağı kurumdan izin alındı. Sonuçlar %95'lik güven aralığında ve anlamlılık p <0,05 düzeyinde değerlendirildi. Bu araştırma sonucunda eğitim verilen müdahale grubunda hastaların NIV'e uyumunu gösteren S³-NIV Anketi toplam puanı, solunum alt boyutu ve uyku ve yan etkiler alt boyutu puanlarının kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek olduğu bulundu. Müdahale grubunda, kontrol grubuna göre uykusuzluk şiddetinin daha düşük olduğu saptandı. Bu araştırma sonucunda Web Tabanlı Eğitimin NIV'e uyum ve uykusuzluk üzerine etkili olduğu belirlenmiştir ve kliniklerde kullanılmasına yönelik çalışmalar yapılması önerilmektedir.

Abstract:
This research was conducted as a randomized controlled trial between October 2023 and May 2024, at Health Sciences University Konya Beyhekim Training and Research Hospital, with the aim of evaluating the effect of Web-Based "Living with NIV Training" on NIV compliance and insomnia severity with patients using Noninvasive Ventilator (NIV) at home. Before starting the research, the research was registered in the Clinical Trial. Research; It was conducted with a total of 75 patients, 37 in the experimental group and 38 in the control group. Data were collected with the "Patient Identifiable Characteristics Form", "S³-NIV Questionnaire" and "Insomnia Severity Index" forms. The intervention group received eight weeks of training via the Web-based "Living with NIV Training" mobile application. The control group was given standard training with written training material, and no other intervention was made. In the analysis of data, Shapiro Wilk test was used for normal distribution of numerical variables, Independent Sample t Test was used for comparison of numerical descriptive characteristics between groups, and Pearson chi-square/Fisher exact tests were used for relationships between categorical variables. ANOVA was used to compare variables in groups according to follow-up times. In order to conduct the research, ethics committee approval and permission were obtained from the institution where the research would be conducted. The results were evaluated within the 95% confidence interval and the significance level was p <0.05. As a result of this research, it was found that the total score of the S³-NIV Questionnaire, which shows patients' compliance with NIV, the respiratory sub-dimension and the sleep and side effects sub-dimension scores in the intervention group where training was given were significantly higher than the control group. It was found that the severity of insomnia was lower in the intervention group than in the control group. As a result of this research, it was determined that Web-Based Education was effective on compliance with NIV and insomnia, and it is recommended to conduct studies on its use in clinics.