Sosyo-kültürel uyumun iletişim perspektifinden analizi: İstanbul veGaziantep'teki Suriyeli üniversite öğrencileri üzerine bir inceleme
Analysis socio-cultural cohesion from a communication perspective: A Study on Syrian university students in İstanbul and Gaziantep
Yazar: HÜSNA YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL ÖNAY DOĞAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / İletişim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Göç farklı kültürlerden birey ve grupların bir araya gelmesini ve iletişim kurmasını mümkün kılan büyük insan hareketliliğidir. Bu büyük hareketliliğin toplumsal dinamikleri önemli ölçüde değiştirebildiği bilinmektedir. Bu sebeple farklı kültürlere sahip, farklı diller konuşan milyonlarca bireyin göçünün artarak devam etmesi: özellikle kitlesel zorunlu göçlerin kalıcılıkla neticelenmesi, göçle gelenlerin belli bölgelerde ağırlıklı olarak yaşamaya başlaması, sosyo-demografik ve sosyo-kültürel yapının genel görüntüsünün değişmesi gibi türlü nedenlerden dolayı göç, devletlerin çözüm bulması gereken bir sorun haline dönüştürmüştür.  Bazı devletler ekonomik kalkınma için nitelikli işçi göçünü teşvik ediyor olsa da genel anlamda göç ve göçe tabi olan birey ve gruplar günümüzde; sosyo-kültürel uyumsuzluk, suç, kaos, çatışma gibi uzak durulması ve önlenmesi gereken güvenlik ve beka sorunlarıyla eş değer olarak görülmektedir. 
Farklı kültürlerden birey ve grupların bir araya gelmesi ve sosyo-kültürel uyumu yakalayabilmesi için ortak bir iletişim sahnesinde bulunması ve aynı iletişim dilini yakalayabilmesi önemlilik arz etmektedir.  Dolayısıyla, göçle gelen birey ve grupların sosyo-kültürel uyumunu sağlamak adına kapsamlı araştırmalar yapmak günümüz dünyasında büyük önem taşımaktadır.  Türkiye için 2011 yılı, uluslararası göç bakımından önemli bir dönüm noktasıdır. Bu tarihten sonra Suriye'den göç eden birey ve gruplar için öncelikli hedef olan Türkiye'ye milyonlarca birey kitlesel şekilde göç etmiştir. Suriye'de yaşanan iç savaştan sonra milyonlarca Suriyelinin Türkiye'de yaşamaya başlaması ve savaşın üzerinden kayda değer bir süre geçmesi, gelenlerin büyük oranda kalıcı olacağını düşündürmektedir. 2011 yılı sonrasında göçle gelmiş olan farklı kültürlere sahip birey ve grupların büyük bir çoğunluğu farklı bölgelerde ağırlıklı olarak Türklerle iç içe yaşamaya başlamış ve doğrudan iletişim kurmak durumunda kalmıştır. Göçle gelen kitlenin büyük bir bölümünü genç nüfusun oluşturduğu ve bu grubun hızlı artış oranlarıyla öne çıktığı görülmektedir. Bu durum, Türkler ve Suriyeli gençlerin iletişim kurma durumu ve sosyo-kültürel uyum yönelimini merak konusu yapmıştır. 
Sonuç olarak bu araştırma, Türkiye'ye yapılan uluslararası göç neticesinde göçle gelen Suriyeli üniversite öğrencilerinin kültürleşme yönelimlerinin tespit edilmesini ve özellikle de sosyo-kültürel uyum yöneliminin belirlenmesi noktasında ev sahibi toplumla kurulan iletişimin önemi ve rolünü, bölgesel farklılıklar üzerinden ve göçle gelen üniversiteli gençlerin bakış açısıyla ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma; kültürleşme sürecinde sosyo-kültürel uyum yöneliminin gerçekleşmesinde "iletişimin önemi ve rolü ve kültürleşme sürecinde bölgesel farklılıkların etkisinin tespit edilmesi" konuları detaylı şekilde ele alınmaktadır. Bu araştırma da sosyo-kültürel uyum yöneliminin oluşması noktasında farklı bölgelerde yaşam sürdüren ev sahibi toplum ve göçle gelen üniversiteli gençlerin iletişim eyleminin hayati rolü üzerine önemli tespitler yapılmıştır.

Abstract:
Migration is a great human mobility that makes it possible for individuals and groups from different cultures to come together and communicate. It is known that this great mobility can significantly change social dynamics. For this reason, the increasing migration of millions of individuals with different cultures and speaking different languages: especially mass forced migrations resulting in permanence, migrants starting to live predominantly in certain regions, and the change in the general appearance of the socio-demographic and socio-cultural structure have turned migration into a problem that states need to find solutions. Although some states encourage the migration of qualified workers for economic development, in general terms, migration and the individuals and groups subject to migration are now seen as equivalent to security and survival problems such as socio-cultural disharmony, crime, chaos and conflict, which must be avoided and prevented. 
In order for individuals and groups from different cultures to come together and achieve socio-cultural harmony, it is important for them to be on a common communication stage and to be able to catch the same communication language.  Therefore, it is of great importance in today's world to conduct comprehensive research to ensure the socio-cultural cohesion of individuals and groups coming with migration.  For Turkey, 2011 was an important turning point in terms of international migration. Since then, millions of individuals have migrated en masse to Turkey, which is the primary destination for individuals and groups migrating from Syria. The fact that millions of Syrians started to live in Turkey after the civil war in Syria and that a considerable period of time has passed since the war suggests that the arrivals will be permanent to a large extent. After 2011, the majority of the individuals and groups with different cultures who came with migration started to live in different regions, mainly intertwined with Turks, and had to communicate directly. It is observed that a large portion of the migrant population consists of the young population and this group stands out with its rapid growth rates. This situation has made the communication status and socio-cultural adaptation orientation of Turks and Syrian youth a matter of curiosity. 
As a result, this research aims to determine the acculturation orientations of Syrian university students who came to Turkey as a result of international migration to Turkey, and especially to reveal the importance and role of communication with the host society in determining the socio-cultural adaptation orientation, through regional differences and from the perspective of university students who came with migration. The research deals in detail with the issues of "the importance and role of communication in the realization of socio-cultural adaptation orientation in the acculturation process and the determination of the effect of regional differences in the acculturation process". In this research, important determinations have been made on the vital role of the act of communication between the host society and the university students who come from different regions in the formation of socio-cultural adaptation orientation.