Pamuk- fesleğen birlikte ekim yönteminin pamuk zararlıları ve doğal düşmanlarının popülasyon değişimleri üzerine etkisi
Population dynamics of cotton pests and natural enemies in cotton/basil intercropping
Yazar: DUYGU KARAÖZ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM GENÇSOYLU
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 2018 ve 2019 yılları pamuk üretim sezonunda Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Çiftliğinde yürütülmüştür. Çalışma, pamuk-fesleğen birlikte ekiminde önemli zararlılar ve doğal düşmanların popülasyon değişimlerini ve bulaşma oranlarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada pamuk çeşidi olarak Gloria ve iri yapraklı fesleğen (Ocimum basilicum L.) kullanılmıştır. Deneme arazisinde haftalık periyotlarla yapılan zararlı gözlemleri sonucunda Empoasca spp. (Hem.: Cicadellidae), Aphis gossypii Glover (Hem.: Aphididae), Bemisia tabaci (Gennadius) (Hem.: Aleyrodidae), Thrips tabaci Lindeman (Thys.: Thripidae), Frankliniella occideantalis (Pergande) (Thys.: Thripidae) türleri tespit edilmiştir. Birlikte ekim sistemlerinde zararlıların popülasyon yoğunluğu açısından istatistiksel fark olmadığı saptanmıştır. Ancak, sadece Bemisia tabaci türünde istatistiksel olarak fark gözlenmiştir. 2018 yılında Bemisia tabaci popülasyon yoğunluğu en düşük pamuk-fesleğen birlikte ekiminde 2F 2P uygulamasında (0.27 birey/yaprak) , en fazla yalnız pamuk uygulamasında (0.49 birey/yaprak) tespit edilmiştir. Doğal düşman olarak ise, Neuroptera takımından Chrysoperla carnea (Stephens) (Chrysopidae); Thysanoptera takımından Aeolothrips spp. (Aeolothripidae); Hemiptera takımından Orius spp. (Anthocoridae), Nabis spp. (Nabidae), Geocoris spp. (Geocoridae), Campylomma diversicornis Reuter (Miridae); Coleoptera takımından Coccinella septempunctata Linnaeus (Coccinellidae), Coccinella undecimpunctata Linnaeus (Coccinellidae), Adonia variegata (Goeze) (Coccinellidae), Stethorus spp. (Coccinellidae) türleri tespit edilmiştir. Pamuk-fesleğen birlikte ekim uygulamaları ile tek pamuk ekimi arasında doğal düşman popülasyonu açısından önemli fark gözlenmemiştir. Çalışmadan elde edilen veriler doğrultusunda, bölgede zararlıların yoğunluğu EZE üzerinde olmadığı için zararlılarla mücadelede fesleğenin birlikte kullanımının uygun görülmediği, bunun yerine pamuğun diğer kültür bitkileri ile birlikte ekiminin yapılacağı zararlılar ve doğal düşmanlar üzerinde çalışmaların yapılmasının daha uygun olacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Birlikte Ekim, Zararlılar, Doğal Düşmanlar, Pamuk

Abstract:
This study was conducted in Adnan Menderes University, Faculty of Agriculture, Research and Application Farm during the cotton production season of 2018 and 2019. The aim of this study was to determine population changes and transmission rates of important pests and natural enemies in cotton-basil cultivation. Gloria as cotton cultivar and large-leaved basil (Ocimum basilicum L.) were used in the study.
As a result of pest observations carried out in weekly periods, Empoasca spp. (Hem.: Cicadellidae), Aphis gossypii Glover (Hem.: Aphididae), Bemisia tabaci (Gennadius) (Hem.: Aleyrodidae), Thrips tabaci Lindeman (Thys.: Thripidae), Frankliniella occideantalis (Pergande) (Thys.: Thripidae) species were identified. There was no statistically significant difference in population density of pests in co-cultivation systems. However, only Bemisia tabaci species were statistically different. In 2018, the lowest Bemicia tabaci population density was observed in 2F 2P application (0.27 individuals/leaf) and cotton alone (0.49 individuals/leaf). As natural enemies, Chrysoperla carnea (Stephens) from Neuroptera, Aeolothrips spp. from Thysanoptera, Orius spp., Nabis spp., Geocoris spp., Campylomma diversicornis Reuter from Hemiptera, Coccinella septempunctata Linnaeus, Coccinella undecimpunctata Linnaeus, Adonia variegata (Goeze), Stethorus spp. from Coleoptera types have been identified. No significant difference was observed between cotton-basil intercopping and pure cotton cultivation in terms of natural enemy populations.
According to the data obtained from the study, the density of the pests in the region is not above the Economic Injury Level, therefore, it is considered that it is not appropriate to use the basil together in combating the pests, instead, it would be more appropriate to carry out studies on the cultivation of cotton together with other crops on insects and natural enemies.

Key Words: İntercropping, Pests, Natural Enemies, Cotton