Yoğun bakımlarda çalışan hemşirelerin kişilik özellikleri açısından deliryum farkındalıkları ve yönetimi
Delirium awareness and management in terms of personality traits of nurses working in intensive care units
Yazar: NURSEL EREN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLAY YİĞİTOĞLU
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Deliryum = Delirium ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Kişilik = Personality ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Araştırma, yoğun bakımlarda çalışan hemşirelerin kişilik özellikleri açısından deliryum farkındalıkları ve yönetimlerini belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Bu araştırma Pamukkale Üniversitesi Hastanesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde 1 Şubat -31 Mayıs 2019 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmada evreni bilinen örnekleme yöntemi uygulanmış ve araştırmaya katılmayı kabul eden yetişkin yoğun bakımlarda çalışan 84 hemşire örneklemi oluşturmuştur. Veriler veri toplama formu, Hemşirelerin Deliryum Hakkındaki Bilgi Düzeyleri Formu ve Beş Faktör Kişilik Özellikleri Anketi ile toplanmıştır. Analizler için SPSS 24.0 paket programı kullanılmıştır. Veriler sayı, yüzde, ortalama, bağımsız gruplar arasında t testi, ANOVA, Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis H, Bonferroni düzeltmeli ikili karşılaştırma testi ve Spearman Korelasyon katsayısı ile değerlendirilmiştir. Hemşirelerin kişilik alt ölçek puan ortalamaları geçimlilik 35,90±3,98, açıklık 35,79±4,72, sorumluluk 34,93±4,17, dışadönüklük 28,23±5,17, duygusal tutarsızlık 24,54±4,38 ve Beş Faktör Kişilik Özellikleri toplam puan ortalamaları 158,38±14,32'dir. Katılımcıların deliryum hakkındaki toplam bilgi düzeyleri puanları 44,77±9,83'tür. Çalışmada hemşirelerin eğitim düzeyine göre deliryum tanımı bilgi düzeyi puanlarında; toplam çalışma süresine göre deliryum nedenleri ve risk grupları bilgi düzeyi puanlarında; yoğun bakımda çalışma süresine göre deliryum nedenleri ve risk grupları bilgi düzeyi puanlarında; haftalık çalışma saatlerine göre deliryum risk grupları ve deliryum belirti/bulgu bilgi düzeyi puanlarında anlamlılık olduğu saptanmıştır (p<0.05). Hemşirelerin deliryum tanımı bilgi puanları ile dışa dönüklük kişilik özelliği arasında negatif yönde; deliryum belirti/bulgu puanları ile sorumluluk, geçimlilik ve beş faktör kişilik toplam puanları arasında pozitif yönde; deliryum yönetimi puanları ile sorumluluk, duygusal tutarsızlık ve beş faktör kişilik toplam puanları arasında pozitif yönde; deliryum toplam bilgi puanları ile sorumluluk kişilik özellikleri arasında pozitif yönde anlamlı ilişki tespit edilmiştir (p<0.05). Bu sonuçlar çerçevesinde deliryumun lisans eğitiminde ve çalışılan birimde anlatılması, farkındalığın oluşturulması ve hizmet içi eğitimlerinin sürekli olmasının sağlanması; özellikle bakım kalitesi açısından hemşirelerin kişilik özelliklerini geliştirecek ve onları destekleyecek iletişim becerileri konusunda sürekli hizmet içi eğitimlerin arttırılması; araştırmanın daha geniş bir gruba deneysel yöntemler kullanılarak yapılması önerilmektedir.

Abstract:
The research was conducted as a descriptive study to determine delirium awareness and management in terms of personality traits of nurses working in intensive care units. This research was conducted at Pamukkale University Hospital Health Application and Research Center between February 1, and May 31, 2019. This research sampling method known universe was applied and the sample was constituted of 84 nurses working in adult intensive care units who accepted to participate in the study. The data was collected by data collection form, the Form of Nurses' Level of Knowledge about Delirium and the Five Factor Personality Traits Questionnaire. SPSS 24.0 software was used for the analysis. Data were evaluated by numbers, percentage, mean, the t-test among independent groups, ANOVA, the Mann-Whitney U test, the Kruskal-Wallis H test, the Bonferroni correction for pairwise comparison test and the Spearman Correlation coefficient. The mean subscale scores of the nurses were as follows, compatibility was 35.90±3.98, openness was 35.79±4.72, responsibility was 34.93±4.17, extraversion was 28.23±5.17, emotional discrepancy 24.54±4.38 and Five Factor Personality Traits total score average was 158.38±14.32.The total knowledge level of the participants about delirium was 44.77±9.83. In the study, the scores of delirium definition knowledge level of the nurses considering their educational level, the scores of delirium reasons and risk groups knowledge level considering total working hours, the scores of delirium reasons and risk groups knowledge level considering working hours at ıntencive care unit, the scores of delirium risk groups and delirium symptom/findings knowledge level considering weekly working hours were found to be significant. (p<0.05). There is a meaningful negative correlation between the scores of delirium definition knowledge and the personality trait of extraversion, a positive correlation between the scores of delirium symptom/findings and responsibility, a positive correlation between the compability and the total scores of the five factor personality traits, a positive correlation between the scores of delirium management and responsibility, emotional inconsistency and the scores of the five factor personality traits, a positive correlation between the total scores of delirium knowledge and the personality trait of responsibility (p<0.05). Within the frame of these results, it is suggested that delirium should be explained in undergraduate education and in the unit worked to raise awareness and ensure continuous in-service trainings that develop and support nurses in terms of personality traits and communication skills, particularly in terms of improving the quality of care and the research is recommended to apply to a larger group using experimental methods.