D vitamini eksikliği olan kişilerde tedavinin lipid parametreleri, insülin direnci, vücut kompozisyon ölçüleri, kas gücü, yaşam kalitesi ve depresyon üzerine etkisi
Effect of vitamin D supplementation on lipid parameters, insulin resistance, body composition analysis, muscle strength, health related quality of life in vitamin D deficient adults
Yazar: KAMİL İNCİ
Danışman: PROF. DR. FÜSUN BALOŞ TÖRÜNER
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Depresyon = Depression ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Lipidler = Lipids ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency ; Vücut kondüsyon puanı = Body condition score ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Yağda eriyen bir vitamin olan D vitamini diğer vitaminlerden farklı olarak vücutta sentezlenen, başlıca görevi Ca döngüsü ve kemik metabolizmasını düzenlemek olmak üzere vücutta birçok rol oynayan bir hormondur. Vitamin D eksikliği tüm dünyada ve tüm yaş gruplarında sıklıkla karşılaşılan ve sıklığı gittikçe artan bir sağlık problemidir. Bu problemin başta osteoporoz ve sekonder hiperparatiroidi olmak üzere dislipidemi, obezite, insülin direnci, hipertansiyon, immun sistem bozuklukları, solid organ maligniteleri, bazı lösemi tipleri gibi pek çok sağlık problemiyle ilişkili ilişkili olabileceği düşünülmektedir. 
	Çalışmamızın amacı; D vitamini eksikliği saptanan ve bilinen hiçbir hastalığı olmayan bireylerde D vitamini replasman tedavisinin lipid parametreleri, insülin direnci, vücut kompozisyonları, kas gücü, depresif duygudurum ve SYK üzerine olan etkisini ölçmektir.
	Çalışmamıza Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları polikliniklerine Ağustos 2013 ve Mayıs 2014 tarihleri arasında başvuran toplam 31 katılımcı (D vitamini eksikliği saptanan 18-60 yaş arası sağlıklı bireyler) alındı. Çalışma grubundaki bireylere D vitamini replasman tedavisi öncesi ve sonrası serum 25 (OH) vit D düzeyi, lipid parametreleri, insülin direnci, Ca, P,  PTH ve ALP düzeyleri ölçüldü. El kavrama gücü ve vücut kompozisyon ölçümleri yapıldı. Yine tüm olgularda hem tedavi öncesi hem de tedavi sonrası KF 36 yaşam kalitesi ölçeği ile Beck depresyon ölçeği uygulandı.

	Çalışmamızda D vitamini replasman tedavisiyle D vitamini düzeyinin arttığını ve PTH düzeyinin düştüğünü gözlemledik. D vitamini replasman tedavisi ile vücut kompozisyon ölçümleri, HDL, TG, ALP, HOMA-IR skoru düzeyleri, SYK alt gruplarından genel sağlık skoru düzeyi ve el kavrama kuvvetinde anlamlı farklılık saptamadık. D vitamini replasman tedavisi sonrası serum LDL düzeyinde anlamlı bir düşüş mevcuttu. Yine tedavi sonrası depresif duygudurumun anlamlı ölçüde düzeldiğini, KF 36 ile yapılan SYK ölçümlerinde fiziksel fonksiyon, emosyonel ve fiziksel rol güçlüğü, vitalite, sosyal fonksiyon, ağrı ve mental sağlık skorlarının düzeldiğini gözlemledik.
Sonuç olarak genç ve sağlıklı bireylerde D vitamini replasmanı ile VKİ, toplam vücut yağ kitlesi ve karın bölgesi yağlanma miktarları, kas gücü (el kavrama kuvveti) gibi vücudun fiziksel komponentlerinde belirgin bir değişiklik saptanmazken depresyon semptomları ve SYK nin düzeldiğini yani kişilerin kendilerini daha iyi hissettiğini saptadık. Literatürde bu konuda fazla veri olmaması nedeniyle bulgularımızın kayda değer olduğunu düşünmekteyiz. Ancak çalışmamızdaki kısıtlı katılımcı sayısı ve literatürdeki çelişkili yayınlardan dolayı D vitamini replasman tedavisinin daha geniş gruplarında incelendiği prospektif çalışmalara gereksinim vardır.

Abstract:
Vitamin D is a fat soluble vitamin which is responsible for calcium and bone metabolism. Vitamin D is called a 'hormone' because it's synthesized in  the human body unlike the other vitamins. Vitamin D deficiency   is a high prevalent worldwide health problem in all age groups.
It is well known that vitamin D deficiency is related with osteoporosis and secondary hyperparathyroidism. In addition, there are many studies revealing that it is also related with different kind of diseases such as dyslipidemia, hypertension, atherosclerotic diseases, insulin resistance, obesity, diabetes mellitus, immune system malfunctions, solid tumors and some types of leukemia.                          
Our aim was to evaluate the effects of vitamin D supplementation on lipid parameters, insulin resistance, body composition analysis, muscle strength, depression and health-related quality of life (QoL) in vitamin D deficient healthy adults.
Thirty one vitamin D deficient healthy participants between the age 18-60 years who have attended to outpatient clinics of Gazi University Medical Faculty, Departments of Internal Medicine were included in the study. Short form 36 (SF 36) scores, Beck depression inventory scores, calcium (Ca), phosphorus (P), low density lipoprotein (LDL), high density lipoprotein (HDL), trigliceryd (TG), Parathormone (PTH), HOMA-IR scores, body composition analysis and handgrip strength were compared before and after 6 months of vitamin D supplementation         
In our study there was no difference at HDL, TG, ALP, HOMA-IR levels and muscle strength before and after vitamin D supplemantation. However, LDL and PTH levels were lower after the treatment. Also there was an improvement in depression score and QOL.                                                                                          
In conclusion even though there was no difference at BMI, abdominal and visceral fat mass, LDL levels were lower after vitamin D treatment. It is known that oxydated form of LDL is a risk factor for coronary artery disease. Therefore, we suggest that vitamin D deficiency should be evaluated more carefully in patients with coronary artery disease or have risk factors for atherosclerosis. The most exciting result of our study is the improvement in both depression scores and QOL after vitamin D supplemantation.
	In conclusion we found that vitamin D supplemantation doesn't effect measurable physical conditions like body composition or muscle strength but it has a positive effect on depressive symptoms and QoL. We think that more prospective trials are needed to confirm the clinical significance of our results.