Engelli turistlerin konaklama işletmelerinde kabul görme düzeyine yönelik algılama ve sorunlar: Karşılaştırmalı nitel bir araştırma
Issues and perception towards levels of acceptance of disabled tourists by hospitality businesses: A comparative, qualitative research
Yazar: EMİRHAN YENİŞEHİRLİOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. OĞUZ TÜRKAY
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Engelli kişiler = Disabled persons ; Engelliler turizmi = Handicappeds tourism ; Konaklama işletmeleri = Occommodation enterprises ; Oteller = Accomodations for travelers and tourists ; Sosyal dışlanma = Social exclusion ; Turistler = Tourists

Özet:
Engelli bireyler fiziksel yada zihinsel sorunlar neticesinde sağlıklı bireylerin sahip oldukları bir takım fonksiyonları kaybetmiş bireylerdir. Dünya genelinde yaşayanların %10'u engelli olarak kayıt altına alınmıştır.Tatil ve seyahat bütün bireylerde olduğu gibi engelliler için de bir haktır. Engelli bireylerin turistik faaliyetlere katılmalarının rehabilitasyonlarına yardımcı olduğu araştırmalarla ortaya koyulmuştur. Bunun yanında engelli bireylerin seyahat edebilmeleri ve tatil yapabilmeleri için bir takım düzenlemelere ihtiyaç duyduğu bilinmektedir. Bu bağlamda engelli bireylerin turizm faaliyetlerine katılabilmeleri amacıyla devlet ve işletmeler gereken yatırımları yapmaktadır. Ancak bu durum, engelli bireylerin turizm işletmelerinde psikolojik ve sosyal olarak kabul görme düzeyi ve işletmelerin fiziki uygunluğu hakkında bazı soruları beraberinde getirmektedir. Şimdiye kadar konaklama işletmeleri için hep önemli bir niş pazar olarak gösterilen engellilerin bu işletmelerde çalışanlar tarafından normal turistlerle aynı düzeyde algılanıp algılanmadığı önemli bir sorundur. Bunun yanında işletme yetkililerinin engelli pazarına yansız bakabilme düzeyleri ve turistlerin de engelli bireylerle birlikte tatil yapmaktan kaçınıp kaçınmayacakları sorgulanmıştır.Araştırma kapsamında engelli turistler, sağlıklı turistler ve konaklama işletmeleri yetkilileri ile yarı yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya 37 engelli birey, 36 konaklama işletmesi yetkilisi ve 20 turist katılmıştır. Bulgular neticesinde konaklama işletmelerinin engelli bireylere mimari olarak kısmen uygunluk gösterdiği ancak bu uygunluğun engelli bireylerin rahatlıkla hareket edebileceği bir seviyede olmadığı saptanmıştır. Bunun yanında araştırmanın odak noktası olan, engelli turistlerin turizm endüstrisinde sosyolojik ve psikolojik olarak kabul görme durumu mercek altına alınmıştır. Sonuç olarak işletme personelinin yada turistlerin engelli bireylere karşı herhangi negatif bir algısının bulunmadığı belirlenmiştir. Bu bağlamda engelli bireylerin turizm endüstrisinde bir ayrımcılığa maruz bırakılmadan konaklama işletmelerinde turist olarak kabul gördüğü tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Engelli Turizmi, Dezavantajlı Gruplar, Turizmde Sosyal Dışlanma

Abstract:
Disabled are the individuals who has lost some of the functions that healthy people has caused by psychical or mental problems. 10% world population has been recorded as disabled.Travelling and having vacation is a default right for disabled people just like any other person. Researches show that having touristic activity helps handicapped people with their rehabilitation. Beside that it?s know that there are certain arrangements are required for disabled people to travel and have holiday. Based on this fact, Governments and Businesses are investing the required funds to enable handicapped people to participate in tourism.However, this raises some questions about the psychological and social acceptability of the disabled people and physical feasibility of the touristic enterprises to accommodate this people. It?s an important issue to determine if the disabled ? which has been promoted as a major market in tourism industry ? is actually recognized like healthy people by the people who works at touristic facilities. In this publication, objectivity level of the hospitality managers towards ?disabled market? is being questioned as well as the question of ? If other tourists would avoid having holiday with disabled people??.Half structured interviews has been conducted with healthy tourists, disabled tourists and hospitality managers of touristic enterprises under the scope of this research. 37 disabled people, 36 hospitality enterprise managers and 20 tourists has been interviewed. Results show that even though the touristic facilities architecturally are partially compliant with the needs of disabled, they are still not in the stage where they can offer full accessibility. Focal point of the research is the psychological and sociologic acceptability of the disabled people in tourism. in conclusion, it has been detected that hospitality staff and other tourists are not negatively biased against disabled. In this context, evidence shows that disabled are not discriminated in the tourism industry and being accepted as regular tourists in hospitality facilities.Keywords: Disabled People, Disadvantaged Groups, Social Exclusion in Tourism