Örgütsel sosyalleşme ve bilgi paylaşımı arasındaki ilişkide çalışanın ahlaki kimliğinin düzenleyici ve örgütsel adanmışlığın aracılık rolleri
The moderating role of employee's moral identity and the mediating role of organizational engagement on the relationship between organizational socialization and knowledge sharing
Yazar: FATMA DUYGU BÜBER
Danışman: PROF. DR. HAKAN VAHİT ERKUTLU
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Ahlaki kimlik = Moral identity ; Angaje olma = Engagement ; Bilgi paylaşımı = Information sharing ; Örgütsel sosyalleşme = Organizational socialization

Özet:
Örgütsel sosyalleşme süreci iş hayatında çalışanlar açısından kritik bir role sahiptir. Çalışanların sahip olduğu bilgiyi elde etmek, örgütte tutmak ve yeni bilgi yaratmak örgütsel devamlılığın sağlanmasında önemli bir husustur. Bu kapsamda çalışmanın amacı örgütsel sosyalleşmenin bilgi paylaşımı üzerindeki etkilerini ortaya koymak ve örgütsel sosyalleşmenin bilgi paylaşımı ile ilişkisinde örgütsel adanmışlığın aracılık ve çalışanın ahlaki kimliğinin düzenleyici rolünü belirlemektir. Çalışmanın örneklemini Türkiye'deki özel ve kamu sektöründeki çalışanlar oluşturmaktadır (n=470). Araştırmaya katılan çalışanlar kümeleme ve basit tesadüfi örneklem yöntemleri ile tespit edilmiştir. Araştırma verileri Chao ve diğerleri (1994) tarafından geliştirilen örgütsel sosyalleşme ölçeği, Vries, Hooff ve Ridder (2006) tarafından geliştirilen bilgi paylaşımı ölçeği, Aquino ve Redd II (2002) tarafından geliştirilen ahlaki kimlik ölçeği, Palmer ve Gignac (2012) tarafından geliştirilen örgütsel adanmışlık ölçeği ile toplanmıştır. Toplanan veriler, SPSS 25, AMOS 24 ve Haye's PROCESS macro paket programları kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda örgütsel sosyalleşmenin, bilgi paylaşımı ve örgütsel adanmışlık üzerinde pozitif etkiye sahip olduğu saptanmıştır. Benzer şekilde örgütsel adanmışlığın, bilgi paylaşımı üzerinde pozitif etkiye sahip olduğu ortaya konmuştur. Ayrıca örgütsel adanmışlığın, örgütsel sosyalleşme ile bilgi paylaşımı arasındaki ilişkide aracı rolü oynadığı tespit edilmiştir. Öte yandan çalışanın ahlaki kimliğinin, örgütsel sosyalleşmenin örgütsel adanmışlık aracılığıyla bilgi paylaşımı üzerindeki dolaylı etkisinde düzenleyici rolü oynamadığı belirlenmiştir. Son olarak kısıtlılıklar ile teorik ve uygulama önerileri verilmiş olup, araştırmanın bu konuda çalışma yapacak yönetici ve araştırmacılara fayda sağlayacağı varsayılmaktadır.

Abstract:
The organizational socialization process has a critical role for employees in business life. Obtaining employees' knowledge, keeping it in the organization, and creating new knowledge is an important issue in ensuring organizational continuity. In this context, the study aims to reveal the effects of organizational socialization on knowledge sharing and to determine the mediating role of organizational engagement and the moderating role of employee's moral identity in the relationship between organizational socialization and knowledge sharing. The study sample consists of employees in the private and public sectors in Turkey (n = 470). The employees participating in the research were identified by clustering and simple random sampling methods. Research data was collected with the organizational socialization scale developed by Chao et al. (1994), the knowledge sharing scale developed by Vries, Hooff, and Ridder (2006), the moral identity scale developed by Aquino and Redd II (2002), the organizational engagement scale developed by Palmer and Gignac (2012). The collected data were analyzed using SPSS 25, AMOS 24, and Hayes's PROCESS macro package programs. As a result of the analyses, it was found that organizational socialization had a positive effect on knowledge sharing and organizational engagement. Similarly, organizational engagement was found to have a positive effect on knowledge sharing. Additionally, it has been revealed that organizational engagement plays a mediating role in the relationship between organizational socialization and knowledge sharing. On the other hand, it was found that employee's moral identity did not play a moderating role in the indirect effect of organizational socialization on knowledge sharing through organizational engagement. Finally, limitations and theoretical and practical suggestions are given, and it is proposed that the research will be beneficial to managers and researchers conducting studies on this subject.