Yetişkinlerde kumar bağımlılığı ile heyecan arama ve öz kontrol arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examine the relevance among gambling addiction, sensation seeking and self-control in adults
Yazar: HARUN İSMAİL İNCEKARA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BESRA TAŞ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Heyecan arayışı = Sensation seeking ; Kumar oynama = Gambling ; Yetişkinler = Adults ; Ölçekler = Scales ; Öz kontrol = Self-control

Özet:
Bu araştırmada yetişkinlerde kumar bağımlılığı ile heyecan arama ve öz kontrol arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma İstanbul ili Bakırköy ilçesi Osmaniye mahallesi içerisindeki at yarışı, futbol bahisleri ile çeşitli internet sitelerinden çevrimiçi bir şekilde şans oyunu oynayan ve gönüllü olarak seçilen 400 birey ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılardan elde edilen veriler ışığında 20 kişinin ölçekleri rastgele doldurduğu tespit edilmiş olup söz konusu bireylerin doldurdukları anketler puanlamaya dahil edilmemiştir. Çalışmada, araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, kumar bağımlılığını tespit etmek amacıyla South Oaks Kumar Tarama Testi (Duvarcı & Varan, 2001), heyecan arama düzeylerini belirmek için Heyecan Arayışı Ölçeği (Hoyle v.d., 2002), ve öz kontrol davranışlarını belirlemek amacıyla ise Öz Kontrol Ölçeği (Tangney v.d., 2004) kullanılmıştır. Araştırmada elde verilerin çarpıklık ve basıklık değerlerine bakılmış olup, veriler normal dağılım göstermiştir. Verilerin normal dağılım göstermesi sonucunda Pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı, iki grup ortalamaları arasındaki farkın anlamlılığı için t testi, ikiden fazla grup ortalamaları arasındaki farkın anlamlılığı içinde tek yönlü varyans analizi (Anova) kullanılmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre, South Oaks Kumar Tarama Testi Ölçeği puanları ile  Yetişkinler İçin Heyecan Arayışı Ölçeği puanları arasındaki ilişkinin ve South Oaks Kumar Tarama Testi Ölçeği puanları ile  Öz Kontrol Ölçeği puanları arasındaki ilişkinin de anlamsız olduğu saptanmaktadır. Yetişkinler İçin Heyecan Arayışı Ölçeği puanları ile Öz Kontrol Ölçeği puanları arasındaki pozitif yönde anlamlı bir ilişki görülmektedir. Ayrıca çalışmada, South Oaks Kumar Tarama Testi ölçeği puanlarının katılımcıların medeni durumlarına, aile ilişkilerini algılama düzeylerine, eğitim durumlarına, kendilerini şanslı algılama düzeylerine göre anlamlı, kumara başlama yaşı, kardeş sayısı, gelir düzeyi, alkol ve sigara kullanımı, psikolojik sosyal destek alma durumlarına göre anlamsız olarak görülmektedir. Heyecan Arama Ölçeği puanlarının katılımcıların medeni durumları, kardeş sayısı, gelir düzeyi, aile ilişkilerini algılama düzeyi, kumara başlama yaşı, eğitim düzeyi, anne ve baba eğitim düzeyi, alkol ve sigara kullanımı, kendilerini şanslı algılama, psikolojik sosyal destek alma açısından anlamlı farklılıklar görülmekte olup, sahip olduğu çocuk sayısı bakımından ise anlamsız olarak tespit edilmektedir. Öz Kontrol Ölçeği puanlarının bireylerin medeni durumlarına, gelir düzeyi, aile ilişkilerini algılama, alkol ve sigara kullanımı, psikolojik sosyal destek alma, anne eğitim düzeyleri bakımından anlamlı, kardeş sayılarına, sahip olunan çocuk sayısı, baba eğitim düzeyleri açısından ise anlamsız olarak görülmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relevance among gambling addiction, sensation seeking and self-control in adults. The study was done with 400 individuals who were selected voluntarily and gambles horse racing, football bets and online gambling games from various websites in Osmaniye, Bakırköy, Istanbul.  With data obtained from the participants, it was determined that 20 people has filled the scales randomly and the questionnaires filled by these individuals were not included in the scoring. In the study the Personal Information Form prepared by the researcher, to determine gambling addiction the South Oaks Gambling Screen (Duvarcı & Varan, 2001), to determine the levels of excitement the Sensation Seeking Scale (Hoyle v.d., 2002), and to determine self control behaviours the Self-Control Scale (Tangney v.d., 2004) was used. From the data obtained in the study the skewness and kurtosis values were examined and they showed a normal distrubition. As a result of the normal distribution of the data, Pearson product moment correlation coefficient, t test for the significance of the difference between the means of two groups, one-way analysis of variance (Anova) was used for the significance of the difference between the means of more than two groups.
According to the results of the study, it was determined that the relevance between the scores of the South Oaks Gambling Screen Scale and the scores of the Adult Sensation Seeking Scale and the relevance between the scores of the South Oaks Gambling Screen Scale and the scores of the Self-Control Scale are insignificant. There is a significant positive correlation between the Adult Sensation Seeking Scale scores and the Self-Control Scale scores. In addition, in the study, the scores of the South Oaks Gambling Screen scale were significant according to the marital status of the participants, their level of perception of family relationships, their education level, their level of percieving themselves lucky but the age that they started gambling ,the number of their siblings, their income levels, their consumption of alcohol and smoking and their psychological social support levels seen as meaningless. Significant differences are observed in the Sensation Seeking Scale scores in terms of the marital status of the participants, the number of their siblings, their income levels, their perception levels of family relationships, the age that they started gambling, their education levels, their parents' education levels, their consumption of alcohol and smoking, their levels of perceiving themselves lucky, and their levels of receiving psychological social support and determined to be meaningless in terms of the number of the children they have. The Self-Control Scale scores are seen as significant in terms of marital status of individuals, their income level, their perception of family relationships, their consumption of alcohol and smoking, their level of receiving psychological social support, their maternal education level and insignificant in terms of the number of siblings, the number of children they have and their father's education level.