Öteki bilinç: gerçeküstücülük ve ikinci yeni
The other consciousness: surrealism and the second new
Yazar: MÜESSER YENİAY
Danışman: DOÇ. DR. NURAN TEZCAN
İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi / Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü  / Türk Edebiyatı Bölümü
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu tezde, ülkemizdeki şiirin modernleşmesinde önemli bir kırılma sayılan İkinci Yeni ile bütün dünya şiir hareketlerini etkileyen Gerçeküstücülük arasındaki benzerlikler ve farklılıklar saptanmaya çalışılmıştır.  Her iki şiir hareketinin özellikleri, yöntemleri, amaçları bu akımlara bağlı şairlerin metinleri, konuşmaları karşılaştırılarak okunmuş ve değerlendirilmiştir. 
Yazılan çok sayıda makalede yine İkinci Yeni Gerçeküstücülük üzerinden tartışılmış, tıpkı onun gibi anlamsız, gerçekle ilgisiz olarak görülmüş, ağırlıklı olarak bu akımın etkisinde gelişen ülkemize özgü bir şiir hareketi olarak değerlendirilmiştir. Gerçeküstücülüğün gerçekliğe çok daha derinlemesine nüfuz etmek, insanı, dünyasını bütünlüklü bir biçimde görmeyi hedefleyen amaçlarıyla, İkinci Yeni?nin farklı bir şiir yazmak uğruna dili, dildeki farklı anlatım biçimlerini öne alan amaçları kıyaslanınca bu iki şiir hareketinin ne kadar köklü bir farklılık içerdiklerini anlaşılacaktır. Gerçeküstücülük için dil ile ilgili her türlü anlatım, teknik, şiir sanatları (imge, eğretileme, çağrışım vb.) amaç için bir araç iken, İkinci Yeni için gerçeküstücülerin araç olarak gördükleri dil ve dille ilgili her şey farklı bir şiire ulaşmak için bir amaç olmuştur.  
Çalışma sonunda Gerçeküstücülük ile İkinci Yeni?nin farklı toplumsal koşulların ve zamanların ürünü olduğu görülmüştür. Gerçeküstücülük, Batı toplumlarının içinde bulundukları koşulların dayattığı, insanı ve dünyayı yeniden anlamlandırmaya dayalı zorunlu bir durak iken, İkinci Yeni böyle bir kaygı gütmemiş, ancak farklı bir şiir inşasını gerçekleştirmeyi amaçlamış, dilde yaptığı önemli değişiklik ile insana ve gerçekliğine farklı ve yeni bir biçimde bakılmasını sağlamıştır.

Abstract:
In this thesis, the similarities and differences between Surrealism which influences the world poetry movements and The Second New which is an Avant-garde in Turkish poetry are tried to be analysed. The characteristics, methods and objects of both poetry movements are compared and evaluated based on the texts, interviews and essays.
In various articles, The Second New is discussed together with Surrealism and it is considered as meaningless, irrelevant to reality. But mainly it is considered as a movement also exclusive to our country under the influence of Surrealism. When the objects of The Second New to write poetry in a different style and objects of Surrealism such as examining reality and regarding human in a different perspective in his unity are compared, it is observed that the two have radical differences. While for Surrealism all the techniques like imagery, metaphors are means for its objects, for The Second New the characteristics that the surrealists regarded as means have been objects to reach for a different poetry. 
In the end of the research, It is observed that Surrealism and the Second New are the products of different periods and social conditions. While Surrealism is an unavaidable stop for the societies of the West to make sense of the world and human, The Second New has not pursued such a goal but it aimed to build a new poetics together with the fact that It also realized to regard human and reality in a different way by the change in the poetical discourse.