Laparoskopik kolesistektomilerde intraoperatif recruitment manevrasının optik sinir kılıf çapı üzerine etkisi: Gözlemsel bir çalışma
The effect of intraoperative recruitment maneuver on optic nerve sheath diameter in laparoscopic cholecystectomies: An observational study
Yazar: ŞEYMA ORÇAN AKBUZ
Danışman: PROF. DR. PERİHAN EKMEKÇİ
Ufuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç: Bu çalışmada laparoskopik kolesistektomi ameliyatı yapılan ASA I-II
hastalarda, recruitment manevrasının optik sinir kılıf çapı üzerinde etkisi olup
olmadığı araştırılmıştır. Çalışmada aynı zamanda recruitment manevrası
uygulamasının hemodinamik parametrelere, havayolu basınçlarına ve akciğer
dinamik kompliyansına etkisi de araştırılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Etik kurul onayının ardından genel anestezi altında
laparoskopik kolesistektomi ameliyatı yapılan 18-65 yaş arası, katılmayı kabul eden
ASA skoru I-II olan toplam 30 hasta çalışmaya dahil edildi. Tüm hastalara EKG,
kalp hızı, periferik oksijen satürasyonu ve TOF monitörizasyonu uygulandı.
İndüksiyon ve kas gevşemesi sağlandıktan sonra uygun endotrakeal tüp ile entübe
edildi. Mekanik ventilatör parametreleri akciğer koruyucu stratejilere uygun olarak
ayarlandı. Anestezi idamesinde düşük akım anestezi tekniği kullanıldı. Hastalara
pnömoperitonyumdan önce artımlı PEEP uygulaması (3 soluk boyunca PEEP 10
cmH2O, arkasından 3 soluk boyunca PEEP 15 cmH2O, son olarak 10 soluk boyunca
PEEP 20 cmH2O) ile recruitment manevrası yapıldı. Manevra sonrası PEEP 5
cmH2O olarak devam edildi. Hastalar opere edildi ve cerrahi bitiminde hastalar
ekstübe edilip servislerine gönderildi. Hastaların optik sinir kılıf çapı ölçümleri
entübasyondan 5 dakika sonra (Tent), recruitment manevrası bitiminde (Trm),
insuflasyondan 5 dakika sonra (Tinsuf) ve desuflasyondan 5 dakika sonra (Tdesuf)
olmak üzere 4 zaman aralığında yapıldı. Hastaların ortalama arter kan basıncı, kalp
hızı, periferik oksijen satürasyonu, ETCO2, tepe havayolu basıncı, plato havayolu
basıncı, dinamik akciğer kompliyansı, solunum frekansı, İAB, PEEP ve TOF
parametreleri de kayıt altına alındı ve karşılaştırıldı.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastalarda belirlenen zamanlarda yapılan
OSKÇ ölçüm değerleri ikili olarak karşılaştırıldığında aralarında istatistiksel olarak
anlamlı bir farklılık bulunmadı. Her hasta için sağ ve sol gözden ayrı ayrı alınan
ikişer ölçüm karşılaştırıldığında sağ ve sol göz arasındaki ölçümlerin tüm zamanlarda
birbirleri ile korele olduğu tespit edildi. İnsuflasyonun beşinci dakikasında (Tinsuf)
yapılan ölçümler ile bazal ölçümler (Tent) karşılaştırıldığında insuflasyonda OSKÇ'de
x
minimal bir artış olduğu ancak istatistiksel olarak anlamlı olmadığı görüldü. Vaka
boyunca takip edilen parametrelerden SpO2 değerinin RM ile anlamlı şekilde
yükseldiği görüldü. Hava yolu basınçlarından PIP ve Pplato basınçları
karşılaştırıldığında bazal değere göre RM ve insuflasyon zamanlarında anlamlı
şekilde basınçların arttığı ancak fizyolojik aralığın dışına çıkmadığı görüldü.
Desuflasyon zamanında ise anlamlı şekilde düşerek bazal değere yaklaştığı bulundu.
Hemodinamik parametreler incelendiğinde tüm hastaların hemodinamik olarak stabil
seyrettiği görüldü.
Sonuç: Çalışmanın verileri ışığında baktığımızda laparoskopik
kolesistektomilerde, hemodinamik olarak stabil, ek intrakraniyal ve solunumsal
patolojileri olmayan, sağlıklı hastalarda recruitment manevrasının kafa içi basınçta
anlamlı bir artışa neden olmayacağı sonucuna vardık.

Abstract:
Objectives: In this study, the effect of recruitment maneuver on the optic
nerve sheath diameter (ONSD) was investigated in ASA I-II patients who underwent
laparoscopic cholecystectomy surgery. Additionally, the impact of recruitment
maneuver on hemodynamic parameters, airway pressures, and lung dynamic
compliance was also examined in the study.
Material and Methods: After obtaining ethical committee approval, a total
of 30 patients between the ages of 18-65, with ASA scores I-II, who agreed to
participate, were included in the study. All patients underwent ECG, heart rate,
peripheral oxygen saturation and TOF monitoring. After induction and muscle
relaxation, they were intubated with an appropriate endotracheal tube. Mechanical
ventilator parameters were set in accordance with lung-protective strategies. Lowflow anesthesia technique was used during anesthesia maintenance. Before
pneumoperitoneum, incremental PEEP application was performed on patients (PEEP
10 cmH2O for 3 breaths, followed by PEEP 15 cmH2O for 3 breaths, and finally
PEEP 20 cmH2O for 10 breaths) as a recruitment maneuver. After the maneuver,
PEEP was continued at 5 cmH2O. Patients underwent surgery and were extubated
and sent to the wards after surgery completion. Optic nerve sheath diameter
measurements of the patients were performed at four-time intervals: 5 minutes after
intubation (Tent), at the end of the recruitment maneuver (Trm), 5 minutes after
insufflation (Tinsuf), and 5 minutes after desufflation (Tdesuf). The patients' mean
arterial blood pressure, heart rate, peripheral oxygen saturation, ETCO2, peak airway
pressure, plateau airway pressure, dynamic lung compliance, respiratory rate,
invasive arterial blood pressure (IAB), PEEP and TOF parameters were also
recorded and compared.
Results: When the ONSD measurement values taken at specified times in the
included patients were compared in pairs, there was no statistically significant
difference between them. It was determined that the measurements between the right
and left eyes were correlated when two measurements were taken separately from
each eye for each patient. When the measurements taken at the fifth minute of
xii
insufflation (Tinsuf) were compared with baseline measurements (Tent), it was
observed that there was a minimal increase in ONSD during insufflation, but it was
not statistically significant. Among the parameters monitored during the case, it was
observed that the SpO2 value significantly increased with RM (Recruitment
Maneuver). When airway pressures, specifically PIP and Pplato, were compared with
the baseline values, it was observed that pressures significantly increased during RM
and insufflation times but remained within the physiological range. During
desufflation, they significantly decreased and approached the baseline value. When
hemodynamic parameters were examined, it was observed that all patients had stable
hemodynamics throughout the case.
Conclusion: Based on the data from the study, in laparoscopic
cholecystectomies, we concluded that in healthy patients who are hemodynamically
stable and without additional intracranial and respiratory pathologies, the recruitment
maneuver does not lead to a significant increase in intracranial pressure.