Bazı ticari ve ev yapımı yoğurt bakterilerinin antimikrobiyal etkinlik ve antibiyotiklere karşı duyarlılık yönünden araştırılması
Investigation of some commercial and homemade yoghurt bacteria in terms of antimicrobial activity and susceptibilities against antibiotics
Yazar: HANDAN ÇELİK
Danışman: PROF. DR. YUSUF DURAK
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu çalışmada, ticari ve ev yapımı yoğurt örneklerinden izole edilen laktik asit bakterilerinin çeşitli antibiyotiklere karşı duyarlılıklarının ve antimikrobiyal etkinliklerinin araştırılması amaçlanmıştır. İlk olarak suşların izolasyonu ve identifikasyonu yapılmıştır. Yoğurt kültürü bakterilerinden Streptococcus salivarius subsp. thermophilus'un izolasyonunda Terzaghi ve Sandine (1975), tarafından önerilen M17 Agar (Merck) kullanılmıştır. İnoküle edilen plaklar 37°C'de 48-72 saat inkübe edilmiştir. Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus'un izolasyonunda ise De man Rogosa Sharp Agar (MRS Agar, Merck ) kullanılmıştır. Plaklar 42 °C'de 48-72 saat inkübe edilmiştir. İzole edilen kolonilerin makroskobik ve mikroskobik incelemeleri yapılmıştır. Elde edilen 19 laktobasil ve 19 streptokok suşunun antibiyotik duyarlılıklarının belirlenmesi için, ticari 10 farklı antibiyotik diski ile Clinical and Laboratory Standards Institute (CLSI) tarafından önerilen disk difüzyon metodu uygulanmıştır. Laktik asit bakteri suşlarının antimikrobiyal aktiviteleri ise 11 farklı bakteri suşuna karşı Oyuk (kuyu) Agar Yöntemi ile araştırılmıştır.
İnkübasyon süresi sonunda inhibisyon zon çapları ölçülmüştür. Streptokok suşlarının en fazla, trimetoprim-sülfometaksazol (% 84.21), sefotaksim (% 31.57), ve gentamisin'e (% 26.35) karşı dirençli olduğu belirlenmiştir. Bu suşların tümünün kloramfenikol, vankomisin, ampisilin, eritromisin ve ofloksasin'e duyarlı oldukları gözlenmiştir (%100). Laktobasil suşları trimetoprim-sülfometaksazol ve ofloksasin'e karşı (%100), gentamisin'e karşı ise (%52.6) oranında dirençli görülmüştür. Laktobasil suşlarının yedi antibiyotiğe karşı (kloramfenikol, vankomisin, rifampin, sefotaksim, ampisilin, tetrasiklin ve eritromisin) %100 oranında duyarlı oldukları belirlenmiştir. Her iki suş grubu karşılaştırıldığında, vankomisin, eritromisin ve ampisilin'in bu suşlara karşı en etkili antimikrobik ajanlar oldukları görülmüştür. Laktobasil suşlarının, gentamisin'e karşı direnç oranı, Streptokok suşlarına göre daha yüksek olarak belirlenmiştir.
Laktik asit bakteri suşlarının, Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae,  Methicillin resistant Staphylococcus aureus (MRSA), Salmonella, enteritidis, Sarcina lutea, Candida albicans, Salmonella typhimurium, Yersinia enterocolitica, Listeria monocytogenes test suşlarına (11 suş) karşı antimikrobiyal aktivite denemeleri yapılmıştır. Denemeler sonunda hiç bir laktik asit bakteri suşunun inhibisyon etkisi görülmemiştir.

Abstract:
In this study, investigation of antibiotic susceptibilities of lactic acid bacteria isolated from commercial and homemade yoghurt samples against antibiotics was aimed. Firstly, isolation and identification of the strains were done. M17 agar (Merck) advised by Terzaghi and Sandine (1975) was used to isolation of Streptococcus salivarius subsp. thermophilus yoghurt culture bacteria. Inoculated plates were incubated at 37 °C for 48-72 h. Also De Man Rogosa Sharp Agar (MRS agar, Merck) was used for isolation of Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus. Plates were incubated at 42 °C for 48-72 h. Microscopic and macroscopic investigations of colonies which were isolated were done. For the determination of antibiotic susceptibility of 19 lactobacilli and 19 streptococci strains, the disc diffusion method recommended by Clinical and Laboratory Standards Institute was performed. For this purpose commercially purchased 10 different antibiotic discs were used. The antimicrobial activities of  lactic acid bacteria strains that were tested against 11 different bacteria strains by the Well Agar Method.
After incubation periods, inhibition zone diameters were measured. It was determined that streptococci strains were the most resistant against trimethoprim-sulphometaxazole (84.21%), cefotaxime (31.57%) and gentamicin (26.35%). It was observed that all of the streptococci strains were susceptible to chloramphenicol, vancomycin, ampicilline, erythromycin and ofloxacine. It was seen that lactobacilli strains were resistant against trimethoprim-sulphometaxazole and ofloxacine with a rate of 100% and were resistant against gentamicin at a rate of (52.6%). However it was determined that lactobacilli strains were susceptible against seven antibiotics (chloramphenicol, vancomycin, rifampine, cefotaxime, ampicilline, tetracycline and erythromycine) with a rate of 100%. When two groups of bacteria were compared, it can be concluded that vancomycin, erythromycine, and ampicilline were the most effective antimicrobial agents against these strains. It was seen that gentamicin resistance rate of  lactobacilli strains were higher than Streptococci strains.
Lactic acid bacterial strains were tested for antimicrobial activity against to test strains (11 strains) of Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus, Klebsiella pneumoniae,  Methicillin resistant Staphylococcus aureus (MRSA), Salmonella, enteritidis, Sarcina lutea, Candida albicans, Salmonella typhimurium, Yersinia enterocolitica, Listeria monocytogenes.