Yetişkinlerde dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu belirtileri, anksiyete duyarlılığı ve oyun bağımlılığı arasındaki ilişki
The relationship between attention defict and hyperactivity disorder symptoms, anxiety sensitivity and game addicition in adults
Yazar: BUSE CAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA DUYGU KAYA YERTUTANOL
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete duyarlılığı = Anxiety sensitivity ; Bağımlılık = Dependency ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Oyun bağımlılığı = Game addiction ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Yetişkinler = Adults ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı yetişkinlerde görülen dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) belirtileri, anksiyete duyarlılığı ve oyun bağımlılığı arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu amaç doğrultusunda 18-65 yaş arasındaki 444 kişiden oluşan örnekleme; sosyodemografik veri formu, Erişkin DEB/DEHB Tanı ve Değerlendirme Envanteri, Oyun Bağımlılığı Ölçeği Kısa Formu, Beck Anksiyete Ölçeği ve Anksiyete Duyarlılığı İndeksi- 3 verilmiştir. Ölçeklerden ulaşılan verilerin analiz edilmesi için Tek Yönlü Varyans Analizi (Anova), Bağımsız T Testi ve Pearson Korelasyon Testi kullanılmıştır. Araştırmanın sonucuna göre DEB/DEHB Tanı ve Değerlendirme Envanteri toplam puanı ile Anksiyete Duyarlılığı İndeksi toplam puanı arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=0,627 p<0.0001). DEB/DEHB Tanı ve Değerlendirme Envanteri toplam puanı ile Oyun Bağımlılığı Ölçeği Kısa Formu toplam puanı arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r=0.424 p<0.0001). Anksiyete Duyarlılığı İndeksi toplam puanı ile Oyun Bağımlılığı Ölçeği Kısa Formu toplam puanı arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r=0.359 p<0.0001). DEB/DEHB Tanı ve Değerlendirme Envanteri alt ölçeklerinden "Aşırı Hareketlilik/ Dürtüsellik" puanı kadın katılımcılara kıyasla erkek katılımcılarda daha yüksek düzeyde saptanmıştır (t=3,536 p<0.001).   Ayrıca Oyun Bağımlılığı Ölçeği Kısa Formundan alınan verilerden monotetik formata göre oyun bağımlılığı ve politetik formata göre oyun bağımlısı olma riski de kadın katılımcılara kıyasla erkek katılımcılarda daha yüksek bulunmuştur (p<0.0001). Sonuç olarak yetişkinlerde DEHB belirtileri, anksiyete duyarlılığı ve oyun bağımlılığı arasında pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur.
Anahtar Kelimler: Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu,  
Anksiyete Duyarlılığı, Oyun Bağımlılığı

Abstract:
The aim of this thesis study is to examine the relationship between Attention Deficit and Hyperactivity Disorder (ADHD) symptoms, Anxiety Sensitivity and Game Addiction in adults. For this purpose, sampling consisting of 444 people between the ages of 18-65; Sociodemographic Data Form, Adult ADD/ADHD Diagnosis and Evaluation Inventory, Game Addiction Scale Short Form, Beck Anxiety Scale and Anxiety Sensitivity Index-3 were given. One-Way Analysis of Variance (Anova), Independent T Test and Pearson Correlation Test were used to analyze the data obtained from the scales. According to the results of the study, a positive and significant relationship was found between the ADD/ADHD Diagnosis and Evaluation Inventory total score and the Anxiety Sensitivity Index total score  (r=0,627 p<0.0001). A positive and significant correlation was found between the ADD/ADHD Diagnosis and Evaluation Inventory total score and the Game Addiction Scale Short Form total score (r=0.424 p<0.0001). A positive and significant correlation was found between the Anxiety Sensitivity Index total score and the Game Addiction Scale Short Form total score (r=0.359 p<0.0001). "Excessive Activity/Impulsivity" score, one of the ADD/ADHD Diagnosis and Evaluation Inventory subscales, was found to be higher in male participants compared to female participants (t=3,536 p<0.001). In addition, from the data obtained from the Game Addiction Scale Short Form, the risk of game addiction according to the monothetic format and the risk of being game addicted according to the polythetic format was found to be higher in male participants compared to female participants (p<0.0001). As a result, a positive relationship was found between ADHD symptoms, anxiety sensitivity and game addiction in adults.
Keywords: Attention Deficit Hyperactivity Disorder, Anxiety Sensitivity, Game Addiction