Türk sosyal güvenlik hukukunda prim borcundan sorumluluk
Liability arising out of social security contribution obligations in Turkish social security law
Yazar: ZEYCAN ÜNÜVAR ALTINAY
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM SUBAŞI ; PROF. DR. TALAT CANBOLAT
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Sosyal Güvenlik sisteminin içinde olduğu finansman sorunları prim tahsilinin önemini belirgin hale getirmiştir. Bu durum kanun koyucuyu Kurumun tahsil kabiliyetini arttıracak nitelikte düzenlenmeler yapma yoluna sevk etmiştir. Bu kapsamda 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunun primlerin ödenmesi başlıklı 80. maddesinin 3203 sayılı Kanun ve 3917 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler neticesinde 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu 80. maddesinin 12. fıkrasına teselsül eden maddeye göre prim sorumluluğuna gidilecek kişiler arasında; kamu kurum ve kuruluşlarının tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri, muhasip, sayman; tüzel kişiliği haiz işverenlerin ise üst düzeydeki yönetici ve yetkililerinin prim sorumluluğu düzenlenmiş ayrıca Kurumun süresinde ödenmeyen sosyal sigorta primi ve diğer alacaklarının tahsilinde 21.07.1953 gün ve 6183 sayılı AATUHK uygulanması sağlanmıştır. 5510 sayılı Kanun'un 88. maddesinin 20. fıkrasında ise prim sorumluluğu konusunun detaylandırıldığı anlaşılmaktadır. 5510 sayılı Kanun'un 88/20 maddesine göre prim borcunun haklı neden olmaksızın ödenmemesi hali ile sınırlandırılmış olarak prim sorumluluğuna gidilecek kişiler arasında; kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri ile tüzel kişiliğe sahip işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dâhil olmak üzere üst düzey yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri sayılmıştır. 5510 sayılı Kanun'un 88/20 maddesinde yer alan "şirket yönetim kurulu üyeleri dâhil" ifadesinin yürürlüğü ile Yargıtay'ın bu yönde içtihadının da değiştiği görülmüştür. Çalışma kapsamında prim borcundan sorumluluğa ilişkin olarak 6183 sayılı Kanun'un 35. maddesi ile mükerrer 35. maddesi de incelemeye alınmış özellikle anonim şirketlerin ve limited şirketlerin prim borcunun ödenmemesi halinde, prim borcundan kimlerin sorumluluğuna hangi kanun kapsamında gidilebileceği ve sorumluluğun kapsamı ortaya konulmaya çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Prim, Sorumluluk, Şirket Yönetim Kurulu Üyesi, Limited Şirket Müdürleri ve Ortakları, Kamu Alacağı

Abstract:
The financial challenges facing the social security system made the collection of social security contributions crucial. In response, the legislative introduced regulations to reinforce the Social Security Agency's ability to collect payments. In this context, according to the article to succeed paragraph 12 of article 12 of the Social Insurances Law no. 506 as a result of the amendments effected through the Laws no. 3203 and 3917 on article 80 titled 'Contribution Payments' of the Social Insurances Law no. 506, the persons who shall be held liable for the contribution payments include public officials who are tasked with accruals and payments at government agencies and institutions, accountants and bookkeepers, as well as senior executives and officials of legal person employers. Moreover the Law dated 21.7.1953 and no. 6183 on the Collection Procedure for Public Receivables is rendered applicable for the collection of overdue social security contributions and other receivables of the Agency. Article 88, paragraph 20 of the Law no. 5510, on the other hand, provides details on the liability for contribution payments. Indeed, according to article 88/20 of the Law no. 5510, for cases where the contribution obligation was not paid with due cause, the following persons are to be laden with the liability for the contribution payments: public officials who are tasked with accruals and payments at government agencies, and senior executives or officers and legal representatives of legal person employers, including the members of the board of directors. It is also understood that the case law of the Supreme Court of Appeals was also revised as the phrase "including the members of the board of directors of the company" in article 88/20 of the Law no. 5510 entered into force.  The present study analyses article 35 and reiterated article 35 of the Law no. 6183 with respect to the liability regarding social security contribution payments, in order to come up with a clear picture of the persons who shall be held liable for the social security contribution payments, and under which law, along with the scope of the liability involved.  
Keywords: Social Security Contribution, Liability, Members of the Board of Directors, Executives and Shareholders of Limited Liability Companies, Public Receivables