Çocuk amputelerde fonksiyonel durumun belirlenmesi
Investigation of the functional state in child amputes
Yazar: ÖZLEM ÜLGER
Danışman: PROF. DR. GÜL ŞENER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Protez-Ortez-Biyomekanik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
V ÖZET Ülger Ö., Çocuk amputelerde fonksiyonel durumun belirlenmesi. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Protez Ortez Biomekanik Programı Doktora Tezi, Ankara, 2005. Edinsel veya konjenital ekstremite yokluğu olan çocukların fonksiyonel aktiviteleri başarı ile gerçekleştirebilmesinde, yetersizliklerin belirlenmesinin önemi büyüktür. Çalışmanın amacı, edinsel veya konjenital ekstremite kaybı olan çocukların fonksiyonel aktivitelerdeki yeterlilik/yetersizliklerini tespit etmektir. Çalışmaya 8-17 yaşlan arasında, toplam 41 çocuk olgu katılmıştır. Olgulara fizyoterapi değerlendirmeleri, protez yapım, eğitimi ve rehabilitasyon programı uygulanmıştır. Çocuklar ilk, protez eğitimlerinin 3. haftasında ve protezleri tamamlandıktan 6 ay sonra olmak üzere 3 kez değerlendirilmişlerdir. Olgulara yürüyüş analizi, ağırlık taşıma ve ambulasyon aktiviteleri, Çocuk Amputelerde Fonksiyonel Durum Belirleme Testi (CAPP-FSI), Amputelerde Mobilite Belirleme Testi (AMPQ) ile fonksiyonel değerlendirmeleri yapılmıştır. Ayrıca Medicare fonksiyonel seviye sınıflama sistemi (MFCL) kullanılmıştır. Gün içerisinde protez kullanma sıklığı da 6 ay sonra değerlendirilmiştir. İlk ve 3 haftalık dönem sonrası yürüyüş parametreleri, ağırlık taşıma ve ambulasyon aktiviteleri, CAPP-FSI, AMPQ değerlendirme sonuçlan gruplar arasında karşılaştırıldığında parametrelerin çoğunda konjenital grubun daha başarılı olduğu(p<0.05), aynı değerlendirme sonuçlan 6 ay sonra incelendiğinde, her iki grubun da daha iyi sonuçlar aldıkları, yürüyüşlerinin normal değerlere yakın olduğu ve fonksiyonel seviyelerinin aynı düzeye geldiği belirlenrniştir (p>0.05). 6 dakikalık yürüme testi sonuçlan karşılaştırıldığında 3 haftalık eğitim sonrası konjenital grubun kalp hızı ve kan basınçlarının daha iyi ve yürüme mesafesinin daha fazla olduğu(p<0.05), 6 ay sonra ise her iki grubun kalp hızı/kan basınçlan değerleri arasında fark olmadığı ve yürüme mesafelerinin arttığı kaydedilmiştir(p>0.05). MFCL sınıflamasına göre olguların seviye 3 ve 4'de yer aldıkları ve protez kullanma süresi açısından her iki grubun 8 saat ve üzeri protez kullandıkları belirlenmiştir. Fonksiyonel basan için, çocuğun fonksiyonel düzeyinin belirlenmesi, buna uygun protez tasarımlan ile birlikte seçilen fizyoterapi-rehabilitasyon yaklaşımlarının uygulanması önem taşımaktadır. Anahtar Kelimeler: Çocuk amputeler, fonksiyonel değerlendirme, rehabilitasyon

Abstract:
VI ABSTRACT Ülger O., Investigation of the Functional State in Child Amputees. Hacettepe University, Health Sciences Institute, Prosthetics-Orthotics-Biomechanics Program-Doctorate Thesis, Ankara, 2005. Success in performing functional activities in children with limb loss/amputation is greatly related to determining the functional limitations. Aim of this study is to investigate the abilities/limitations of the children in functional activities. A total of 41 children whose ages varied between 8-17 years participated in to the study. Prosthetic fitting, prosthetic training and rehabilitation were given to the children after general physiotherapy evaluations. Gait analyses, weight acceptance and ambulation activities, The Child Amputee Prosthetic and Project Functional Status Inventory, Amputee Mobility Predictor Scoring Form were applied. The evaluation of data between the groups showed that congenital group was more successful in gait, weight acceptance and in ambulatory activities, CAPP-FSI and AMPQ in the first assessment and in the assessment done 3 weeks after. The statistical analyses of the same data 6 months after their discharge showed that the two groups reached a very similar functional level with better normal gait values(p>0.05). When the groups were assessed for 6 minute walk test, congenital group received better values in pulse rate and blood pressure when compared with the acquired amputees three weeks after prosthetic training. Also the walking distance of the congenital group was observed to be increased(p<0.05). There aren't any statistically important differences between the heart rate and blood pressure 6 months after the discharge and both groups presented increase in walking distance. Due to MFCL classification children showed a localisation at the level of 3 or 4 and it was determined that all the patients are wearing their prostheses more than 8 hours daily. To conclude, it can be said that active participation of the child to rehabilitation is a very important criteria in development of the functional level. Key Words: Child amputees, functional assessment, rehabilitation