2010-2017 yılları arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi  Hastanesi iç hastalıkları yoğun bakım ünitesinde yatan geriatrik hasta (>65 yaş) populasyonunda mortalite belirteçlerinin retrospektif olarak incelenmesi
2010-2017 EGE University Medical Faculty hospital, Internal Medicine, intensive care unit hospitalized Geriatric patients (>65 years) population markers in the retrospective examination of mortality
Yazar: NAMIG JAFAROV
Danışman: DOÇ. DR. DEVRİM BOZKURT
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Geriatri = Geriatrics ; Lenfositler = Lymphocytes ; Mortalite = Mortality ; Nötrofiller = Neutrophils ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Trombosit sayısı = Platelet count ; Yaşlılar = Aged ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
GiriĢ: Dünyada ve ülkemizde yaĢlı popülasyon oranları her geçen yıl artıĢ
göstermektedir. Geriatrik yaĢ grubundaki hastaların YBÜ‟lerinde takipleri sırasında
karĢılaĢılan sorunlar, halen daha sağlık politikalarının baĢta gelen sorunlarından
birisidir (194-195). Dünya nüfusunun artması ile birlikte insanların yaĢam sürelerin
uzamasının sonucu, yoğun bakımlara da yansımıĢtır. Yoğun bakımda bakılan yaĢlı
hasta sayısı artmıĢtır. EriĢkin Yoğun Bakım Ünitelerinde yatan hastaların önemli bir
kısmını ileri yaĢtaki hastalar oluĢturmaktadır (194). Bu hastalarda mortalite
öngörücülerinin saptanmasının ve olası erken önlemlerin alınmasının, hem bu
hastalardaki hastane yatıĢları hem de bu hastaların sonlanımları üzerine olumlu etki
sağlayacağı açıktır.
Amaç: 2010-2017 yılları arasında, Ġç Hastalıkları Anabilim Dalı Yoğun
Bakım Ünitesi‟nde yatan geriatrik hasta popülasyonunda, demografik verilerin, yatıĢ
nedenlerinin ve hasta sonlanımlarını belirleyen faktörlerin incelenmesi
amaçlanmıĢtır. Bu sonuçlarla elde ettiğimiz veriler ıĢığında, ileride yatacak olan
hastaların ve hastalığın gidiĢatı hakkında bilgi sahibi olmak amacıyla çalıĢma
baĢlatılmıĢtır. Daha sonraki çalıĢmaların planlanmasında yol gösterici bir araĢtırma
olması da amaçlanmıĢtır. Amacımız, Ġç Hastalıkları Yoğun Bakımda sınırlı yatağa
sahip ünitemize yatıĢı yapılan 65 yaĢ ve üstü hasta grubunun demografik verilerinin,
yatıĢ nedenlerinin ve hasta sonlanımlarını belirleyen faktörleri incelemek ve bu
durumlar ile mortalite arasındaki iliĢkiyi değerlendirmektir.
Bulgular: Hastaların %46‟sı (n: 503) erkek, %54‟ ü (n: 593) kadın, hastaların
yaĢ ortalaması 77,2 ± 7,1 yıl olarak saptandı. ÇalıĢmamızda tüm geriatrik hastaların
ortalama yatıĢ süresi 7,7 ± 6.0 gün, 80 yaĢ üstü hastalarda ise 8.0±7.2 olarak
saptandı. Takipte hastaların %24,0 „u sonlanım noktası olan ölüm gerçekleĢti.
ÇalıĢma hastalarının (n= 262) mortalite sebeplerine baktıldığında; 134 hastanın
sepsisten, 103 hastanın kardiyovasküler nedenlerden, 13 hastanın ARDS (Akut 
VII
Respiratuvar Distres Sendrom) ve 2 hastanın ise gastrointestinal kanamadan
kaybedildiği saptandı. ÇalıĢma populasyonunda DM tanılı hasta sayısı 443 (%40.5),
KKY tanılı hasta sayısı 513 (%56.1), ABY tanılı hasta sayısı 402 (%36.7), KBY
tanılı hasta sayısı 213 (%19.5), GĠS hastalığı olan 84 (%7.7), malignite dıĢı
Hematolojik hastalığı olan hasta sayısı 44 (%4.0), Romatolojik hastalığı olan hasta
sayısı 27 (%2.5), Endokrinolojik hastalığı olan hasta sayısı 63 (%5.8) olarak
saptanmıĢtır (Tablo 3). Mortalite oranında azalmayla beraber taburculuk oranınında
yıllara göre arttığı, ortalama taburculuk oranı %46.9 olduğu belirlendi. ÇalıĢmaya
alınan 80 yaĢ ve üstü hastaların mortalite ve taburculuk oranları sırasıyla %26.3 ve
%46.8 olarak saptandı.
Bazal NLO (Nötrofil/Lenfosit oranı) değeri yaĢayanlarda (n: 826)
11.38±11.71, ölenlerde (n: 256) 16.78±17.60 olarak ölçüldü. Hem univarite
(p=0.000), hem de multivarite (p=0.000) analizinde istatistiksel anlamlı bulundu.
[OR: 1.02 (1.01-1.03)]. (Tablo 22). ÇalıĢma hastalarında izlemde NLO‟ nun azalması
ya da aynı kalmasının, artmasına oranla mortaliteyi %59 azalttığı saptandı (p<0,001).
ÇalıĢma hastalarında izlemde MPV‟ nin azalması ya da aynı kalmasının, artmasına
oranla mortaliteyi %57 azalttığı saptandı. [OR: 0,43 (0.31-0.59, ( p<0,001)]. Bunun
dıĢında çalıĢma popülasyonumuzda literatürle uyumlu olarak hasta verilerinin çok
değiĢkenli regresyon analizi yapılarak CRP, albumin ve HD alınmıĢ olmanın
bağımsız mortalite öngörücüsü olduğu belirlendi.
Sonuç: Ġzlemdeki NLR/O ve MPV değiĢimi, geriatrik yoğun bakım
hastalarında bağımsız mortalite öngörücüsü bir parametre olarak kullanılabilir. Bu
retrospektif çalıĢma, literatürde, bu hasta sayısında, malignite, kemoterapi ve erken
ölümler göz ardı edildiğinde, bu büyüklükteki ilk çalıĢmadır.

Abstract: