Aktif ve inaktif inflamatuar barsak hastalığında oksidatif stres ve eritrosit deformabilitesinin değerlendirilmesi
Oxidative stres and erytrocyte deformability in patients with active and inactive inflammatory bowel disease
Yazar: TÜLAY AKMAN
Danışman: DOÇ. DR. MESUT AKARSU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology

Özet:
Amaç: Bu çalışmamızda, İBH olan hastalarda oksidatif stres ve eritrosit deformabilitesinin etkileri araştırılmıştır. Çalışmamızın sonucunda elde edilecek veriler ile, etyopatogenez hakkında yeni bilgiler sağlanması ve nedene yönelik tedavi seçeneklerine de ışık tutması planlanmıştır.Giriş: Son yıllarda, İBH etyopatogenezinin aydınlatılması konusunda yoğun çalışmalar yapılmıştır. Etyopatogenezinde birçok faktör yer almaktadır. Çevresel risk faktörleri, genetik, immünolojik faktörler, mukozal geçirgenliğin artması ve mikroorganizmalar başlıca etyopatogenetik faktörlerdir. Patogenezde üzerinde durulan önemli faktörlerin başında okidatif stres ve mikrovasküler akımda yavaşlama gelmektedir. Artmış oksidatif stresin eritrosit deformabilitesinde azalmaya yol açtığı belirtilmektedir. Ancak İBH olan hastalarda eritrosit deformabilitesi ile ilgili yapılmış çalışma bulunmamaktadır. Mikrovasküler akımdaki yavaşlama ile eritrosit deformabilitesi arasındaki neden-sonuç ilişkisi tam aydınlatılamamıştır.Gereç ve Yöntemler: Çalışmamız Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda gerçekleşmiştir. 43 aktif İBH, 48 inaktif dönemde İBH olan ve 45 sağlıklı kontrol 3 grup altında toplanarak periferik venöz kanları alınmıştır. İlk alınan kan 2 saat içinde eritrosit deformabilite ölçümünde kullanılmıştır. Geriye kalan kanda eritrosit paketleri ve plazma ayrılarak derin dondurucuda saklanan örneklerde eritrosit paketlerinde MDA, plazma örneklerinde GPO ve sülfidril ölçümleri gerçekleştirilmiştir.Sonuçlar: Toplam 136 kişi 3 alt grupta incelenmiştir. Eritrosit MDA değeri, hem aktif (p=0.03) hem de inaktif İBH (p=0.05) grubunda kontrol grubu ile karşılaştırıldığında anlamlı olarak yüksek saptanmıştır. Plazma GPO değerlerinde, gruplar arasında istatiksel anlamlı fark saptanmamıştır. En düşük plazma TSH değeri aktif İBH grubunda iken en yüksek TSH değeri kontrol grubunda saptanmıştır. Aktif İBH grubunda ki bu düşük değer hem inaktif İBH grubuna (p=0.003) göre hem de kontrol grubuna (p=0.001) göre istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Ancak inaktif İBH grubundaki düşük değer, kontrol grubu ile karşılaştırıldığında istatiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Eritrosit deformabilitesi değerini gösteren elongasyon indeksi (EI), hem aktif (p<0.05) hem de inaktif İBH (p<0.05) grubunda kontrol grubu ile karşılaştırıldığında anlamlı olarak düşük saptanmıştır. Alt gruplarda, eritrosit MDA, plazma GPO ve TSH düzeyleri ile EI arasında istatiksel anlamlı olarak korelasyon saptanmamıştır.Sonuç olarak çalışmamız, İBH olan hastalarda eritrosit deformabilitesinin değerlendirildiği ilk çalışmadır. Çalışmamızda bulunan yüksek eritrosit MDA ve düşük plazma TSH düzeyleri hastalığın patolojisinde oksidatif stresi ortaya koymaktadır. Artmış eritrosit MDA'nın eritrosit deformabilitesinde azalmaya yol açtığı düşünülmüştür. Azalmış eritrosit deformabilitesi ise son zamanlarda üzerinde durulan mikrovasküler iskeminin tetikleyicisi olabilir.

Abstract:
Aim: In our study we investigated the effect of oxidative stress and erythrocyte deformability in IBD. The data as a result of our study will give us new information about the etiopathogenesis and as these data about IBD increases they will set light to new treatment choices for the reason.Introduction: In recent years, lots of study are done to light up the etiopathogenesis. There are many factors playing role in the etiopathogenesis. Environmental risk factors, increased mucosal permeability and microorganisms are the major etiopathogenetic factors. Oxidative stress and reduced microvascular flow are important factors in the pathogenesis. The increased oxidative stress reduces the eriytrocyte deformability. But in IBD, there are no studies which evaluate erythrocyte deformability in the literature. The relationship between erythrocyte deformability and reduced-microvascular flow is not clarified exactly.Methods: Our study was performed in Gastroenterology Division of the University of Dokuz Eylül. We divided patients into three subgroups; 43 patients with active IBD, 48 patients with inactive IBD and 45 healthy controls. Peripheral venous bloods were taken from each patient. The erytrocyte deformability was measured in two hours. The erythrocyte packages and plasma were separated in the remaining blood and kept in deep freeze. Malonyldialdehyde (MDA) levels were measured in erythrocyte packages. Glutation peroxidase (GPO) and sulfhydryl levels were measured in plasma specimens.Results: Totally 136 people were investigated in three subgroups. Erytrocyte MDA levels in both active and inactive IBD were increased significantly (P=0.005) compared with control groups. Plasma GPO levels did not show statistically significant difference between all groups. While the lowest plasma total sulfhydryl (TSH) levels were found in active group, the highest plasma TSH levels were found in the control group. The decreased plasma TSH levels in active IBD were statistically significant compared with both the inactive IBD (p=0.003) and the control group (p=0.001). But plasma TSH levels in inactive IBD group did not show statistically significant difference when compared with the control group. Elongation index (EI) which shows erytrocyte deformability value in both active (p<0.05) and inactive IBD (p<0.05) increased significantly compared with control group. The correlations were not found statistically significant between the EI and GPO, MDA, TSH levels in all groups.As a result our study is the first study that evaluates the erythrocyte deformability in IBD. In our study increased erytrocyte MDA levels and decreased plasma TSH levels manifested the role of oxidative stress in the pathogenesis of the disease. It is thought that the increased erythrocyte MDA values cause the reduction in erythrocyte deformability. The reduction of erythrocyte deformability may play a role in triggering the microvascular ischemia.