Uluslararası hukukta insacıl müdahale
Humanitarian intervention in international law
Yazar: HAFIZ ASGAROV
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA KESKİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Savaş, yüzyıllardır kimi zaman yeni topraklar kazanmak için, kimi zaman kutsal hedefleri gerçekleştirmek için, kimi zaman da kendini savunmak için devletler tarafından başvurulan bir yöntem olarak uluslararası sistemde yerini almıştır. Ancak, ilk çağlardan bu yana savaşın yalnızca bir devletin kendi çıkarları veya inançları doğrultusunda değil, aynı zamanda başkalarının iyiliği için kullanılabileceğine dair fikirler öne sürülmektedir. Geçmişten bu yana bu fikirler farklı isimlerle anılmış, günümüzde ise içeriğinde çeşitli değişikliklerle beraber insancıl müdahale olarak tanınmıştır. İnsancıl müdahalenin bir tartışma konusu olarak ele alınması ise Birleşmiş Milletler Antlaşması'nda kuvvet kullanımının yasaklanması ile birlikte, eskiden var olan tüm kuvvet kullanma yöntemleri gibi insancıl müdahale de bu yasağın kapsamında kalmıştır. Ancak, bazı devlet adamları ve uluslararası hukukçular, insancıl amaçlarla bir ülkeye müdahale edilmesinin yasağın kapsamında olmaması gerektiğini veya uluslararası örf adet hukukunun bu yönde şekillendirilerek bu tarz müdahalelerin yasağın kapsamından çıkarılması gerektiğini savunmaktadırlar. NATO'nun, Kosova sorununa müdahale etmek amacıyla, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi yetkilendirmesi olmaksızın, Yugoslavya topraklarını bombalaması, insancıl müdahale tartışmalarında ciddi bir yer tutmaktadır. Söz konusu çalışmanın amacı, öncelikle insancıl müdahale kavramını tarihsel kökenleri ile birlikte tanımlamak ve günümüz uluslararası hukukuna uygunluğunu değerlendirmek; ardından NATO'nun Kosova müdahalesini, sorunun ortaya çıkış süreci ile birlikte ele alarak uluslararası sistemde insancıl müdahalenin uygulanabilirliğini ortaya koymaktır.

Abstract:
War, has been used as a tool in international relations for centuries, sometimes for gaining new lands, sometimes for holy purposes and sometimes just for defense. But, since the ancient times there have been some philosophers and lawyers, who believed that sometimes war can save lives. These beliefs have transformed, first to the idea of the just war and then to the idea of humanitarian intervention. As a term, humanitarian intervention was first used in 19th century, but the arguments about the legality of humanitarian intervention have started in the second half of the 20th century. Because, until the United Nations Charter in 1945, there has never been a clear prohibition on the use of force. Humanitarian intervention, as a kind of using force has been banned in the Charter like all the other methods. But, some international lawyers and statesmen assert that the prohibition does not include the humanitarian intervention. NATO?s intervention to Yugoslavia, without the authorization of UN Security Council, is now the keypoint of the arguments. This thesis, aims, first, to define the humanitarian intervention considering its historical roots; then to examine the Kosovo problem in its uniqueness and to discuss the applicability of the humanitarian intervention in international system.