Yıldırma ve yıldırma mağduru öğretmenler üzerine bir araştırma
Mobbing and a survey related to mobbing wronged teachers
Yazar: SEYHAN ŞİMŞEK ERTEK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. F.ŞULE KAYA
Beykent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Mobbing = Mobbing ; Problemler = Problems ; Psikolojik etki = Psychological effect ; Saldırı = Intrusion ; Öğretmenler = Teachers ; Şiddet = Violence

Özet:
Yıldırma, örgütlerde bir ya da birden fazla kişiyi örgütten uzaklaştırmak amacıyla bir veya birden fazla kişi tarafından uygulanan etik dışı, uzun süreli ve sistematik davranışlar olarak tanımlanabilir. Son yıllarda sosyolojik, psikolojik ve hukuki boyutlarıyla üzerinde yoğunlaşılan disiplinler arası bir konu olmuştur.Diğer pek çok çalışma alanında olduğu gibi eğitim alanında da yıldırma ile karşılaşılmaktadır. Öğretmenlerin yıldırmaya maruz kalmaları, iş hayatlarında verimliliklerinin düşmesinin yanı sıra özel hayatlarında da sağlık sorunları ve ekonomik sıkıntılar yaşamalarına neden olmaktadır. Bu olumsuzluklar hem mensubu bulundukları örgüte hem de ailelerine ve sosyal çevrelerine yansımaktadır.Bu çalışmada İstanbul'da orta dereceli devlet okullarında görev yapmakta olan öğretmenlerin maruz kaldıkları yıldırma davranışları, yıldırma uygulayan kişinin konumu, yıldırmanın süresi, etkileri, mağdur tarafından algılanan nedenleri ve başa çıkma yöntemlerini belirlemek hedeflenmiştir. Bu amaçla, kartopu örneklemi yönteminden yararlanarak yıldırma mağduru otuz sekiz öğretmene anket uygulanmıştır.Başa çıkma yöntemleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde öğretmenlerin en çok göz ardı etme seçeneklerini tercih ettikleri görülmüştür. Yıldırmaya en çok psikolojik etkenlerin neden olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yıldırıcı davranış olarak ise en fazla iletişime yönelik saldırıların yapıldığı belirlenmiştir. Uygulanan anketin sonucuna göre orta dereceli okullarda yöneticilerin, eşit düzeyde çalışanlardan daha fazla yıldırma uyguladığı, genellikle genç, az kıdemli, orta gelirli kadınların hedef alındığı görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Yıldırma, Yıldırma Nedenleri, Yıldırma Davranışları, Yıldırmayla Başa Çıkma Yöntemleri, Örgüt, Saldırgan, Mağdur

Abstract:
Mobbing can be described as immoral, long term and systematic attitudes which are applied by a person or a group to exclude one or more person from organization. In recent years it has become an interdisciplinary subject that is concentrated on sociologic, psychologic and judicial extents.Like other working fields, mobbing is also encountered in education field. Being exposed to mobbing, not only does the productivity of teachers in working life decrease but also health problems and economic distress in their private life arise. These negativenesses reflect both on the organization that they are member of and their family and their social environment.In this study, it is aimed to determine mobbing behaviour that the teachers who work for secondary state schools in İstanbul are exposed, status of mobbing applier, time and effects of mobbing, reasons perceived by wronged and overcoming methods. For this purpose, a poll is applied to thirty eight mobbing wronged teachers by utilizing snowball sample method.According to the results of the applied poll, it is seen that administrators apply mobbing more than equal status employees and generally young, middle-income women who served the organization for a short period, are aimed at in secondary schools. It is found that mostly psychologic factors cause mobbing. Applying attacks directed to communication are determined as the most mobbing behaviour. It is seen that when the overcoming methods are holistically considered, teachers mostly prefer overpassing options.Key Words: Mobbing, Reasons of Mobbing, Mobbing Behaviours, Overcoming Methods with Mobbing, Organisation, Belligerent, Wronged