Ergen ve yetişkinlerde sosyal medya kullanımı ile tüketici davranışları arasındaki ilişki
The relationship between social media use and consumer behavior in adolescents and adults
Yazar: AHMET YAVUZ ÇALIŞIR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELÇUK ASLAN
Nişantaşı Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Sosyal medya = Social media ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketim davranışları = Consumption behaviours ; Yetişkinler = Adults ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Bu araştırmanın amacı; ergen ve yetişkinlerde sosyal medya kullanımı ile tüketici davranışları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın amacına uygun olarak katılımcıların kişisel özellikleri ile bağımlı değişken olarak ele alınan sosyal medya kullanımı ile tüketici davranışları arasında birlikte değişim ilişkisi olup olmadığı, bu özelliklere bağlı olarak oluşturulan grupların bağımlı değişken olarak ele alınan tüketici davranışları ve sosyal medya kullanımı bakımından farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir.
Araştırma anket yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların esosyal medya kullanım düzeylerini belirlemek amacıyla Türkiye'de geçerlik ve güvenirlik çalışması, Karal ve Kokoç (2010) tarafından hazırlamış olduğu 'Sosyal Medya Kullanım Ölçeği' kullanılırken, tüketici davranışlarını belirlemeye ise yönelik Erken (2019) tarafından geliştirilen 'Tüketici Davranışları Ölçeği' kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2020 yılında İzmir ilinde Konak, Gaziemir, Narlıdere ve Karabağlar ilçelerinde yer alan 15-25 ve 26-45 yaş aralığındaki ergen ve yetişkin düzeydeki 250 bireyden oluşmaktadır. Yapılan çalışma bittikten sonra anketler kontrol edilmiş olup yönergeye uygun doldurulmayan anketlerin değerlendirilmeye alınmaması sağlanmıştır. Toplanan veriler SPSS 22 bilgisayar temelli istatistik programı ile çözümlenmiştir. Güvenirlilik testi olarak Crombach Alpha testi tercih edilmiş, bulunan alfa değerlerinin yeterli düzeyde değere sahip oldukları görülmüştür. Çıkarım yöntemi olarak temel bileşenler analiz yöntemiyle kullanılmıştır.
Araştırma bulgularına göre sosyal medya kullanımı ile tüketici davranışları arasında pozitif yönlü güçlü düzeyde ilişki olduğu görülmektedir. Sosyal medya kullanımı alt boyutlarından 'sosyal etkileşim ve İletişim' ile tüketici davranışları arasında pozitif yönlü güçlü düzeyde ilişki olduğu bulunmuştur. Sosyal medya kullanımı alt boyutlarından 'tanıma ve tanınma' ile tüketici davranışları arasında da pozitif yönlü güçlü düzeyde ilişki olduğu görülmüştür. Son olarak sosyal medya kullanımı alt boyutlarından 'Eğitim Amaçlı' ile Tüketici Davranışları arasında pozitif yönlü güçlü düzeyde ilişki olduğu bulunmuştur.

Abstract:
The purpose of this research; to examine the relationship between social media use and consumer behavior in adolescents and adults. In accordance with the purpose of the research, it was examined whether there is a relationship between the personal characteristics of the participants and the use of social media, which is considered as a dependent variable, and consumer behavior, and whether the groups formed depending on these features differ in terms of consumer behavior and social media use as a dependent variable.
The research was carried out with the survey method. Participants in Turkey in order to determine the esosyal media usage level of reliability and validity study, Karali and Kokoç (2010) which was prepared by the 'Social Media Usage Scale' is used, while determining consumer behavior towards early (2019) developed by 'Consumer Behavior Scale was used. The sample of the study consisted of 250 individuals at the age of 15-25 and 26-45 in the provinces of İzmir, Konak, Gaziemir, Narlıdere and Karabağlar in 2020. After the study was completed, the questionnaires were checked and it was ensured that the questionnaires which were not filled in according to the directive were not taken into consideration. The collected data were analyzed with SPSS 22 computer based statistics program. Crombach Alpha test was preferred as the reliability test and it was found that the alpha values found were of sufficient value. Basic components were used with analysis method as inference method.
According to the research findings, there is a strong positive relationship between social media use and consumer behavior. It was found that there is a strong positive relationship between 'social interaction and communication', which is one of the social media use sub-dimensions, and consumer behavior. It is observed that there is a strong positive relationship between 'recognition and recognition' and consumer behavior, which is among the social media use sub-dimensions. Finally, it has been found that there is a positive positive relationship between the 'social media use sub-dimensions' Educational Purposes' and the Consumer Behaviors.