Torasik aortik kros-klemp ile oluşturulan iskemi-reperfüzyon modelinde spinal kord iskemisi, nörolojik hasar ve metoklopramidin etkisi
The Effects of metoclopromide on spinal cord ischemia and neurological deficit in ischemia and reperfusion model with aortic cross clamp
Yazar: ZEKERİYYA ALANOĞLU
Danışman: PROF. DR. SACİDE DEMİRALP
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2000
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Aort-torasik = Aorta-thoracic ; Reperfüzyon lezyonu = Reperfusion injury ; Serbest radikaller = Free radicals ; Spinal kord = Spinal cord ; İskemi = Ischemia

Özet:
ÖZET Bu çalışma, torasik aortaya kros-klemp yerleştirilmesi ve açılması ile oluşturulan iskemi-reperfüzyon modelinde spinal kord iskemisi, makroskobik ve mikroskobik nörolojik hasar ile spinal kord dokusunda iskemi reperyûzyon hasarının belirleyicisi olan SOD ve MDA düzeylerinin incelenmesi ve klemp öncesi uygulanan metoklopromidin etkilerinin ortaya konması için planlanmıştır. Çalışma 20-30 kg ağırlığında 22 köpek üzerinde yapılmıştır. Köpekler rastgele üç gruba ayrılmıştır. Grup 1 (Sham grubu) (n:7), sol torakotomi yapılmala beraber, torasik aortaya kros-klemp yerleştirilmeyen grup, Grup II (Kros-klemp grubu) (n:7), torasik aortaya kros-klemp yerleştirilen ve 45 dakikalık iskemi dönemini takiben reperfüzyon yapılan grup, Grup III (Kros-klemp + Metoklopromid Grubu) (n:8), kros-klemp yerleştirilmeden hemen önce iv 0.15 mg/kg metoklopromid uygulanan iskemi-reperfüzyon grubu. Standart anestezik yöntem ile uyutulan köpeklerde sol torakotomi yapılmış, II ve III. gruplarda subklavian arterin 2,5 cm distalinden torasik aortaya kros-klemp yerleştirilmiştir. II ve III. gruplarda cerrahi girişim sırasında kros- klemp yerleştirilmeden önce yerleştirildikten hemen sonra, iskeminin 5, 15, 30, 45. Dakikalarında, reperfüzyondan hemen sonra ve reperfüzyonun 5 ve 30. Dakikalarında hemodinamik veriler ve arteryal kan gazı analizlerinin sonuçları kaydedilmiştir. Sham grubunda da bu dönemlere rastlayan sürelerde hemodinamik ölçümler ve kan gazı analizleri yapılmıştır. Postoperatif 24, 48 ve 72. saatlerde Tarlov skorlaması yardımıyla nörolojik hasar incelenmiştir. Postoperatif dönemde, reperfüzyonun 72.saatinde köpekler standart anestezi yöntemi ile uyutulmuş ve sol kalp kateterizasyonu yapılmıştır. %10 formalin sağ kalpte berrak sıvı elde edilene kadar infüze edilmiştir. Servikal, torakal ve 70lumbal segmentlerden histolojik ve biyokimyasal incelemeler için doku örnekleri alınmıştır. Histolojik inceleme için hemotoksilen eozin boyası kullanılmış ve örnekler ışık mikroskobunda değerlendirilmiştir. Biyokimyasal analiz için dokuda SOD ve MDA değerleri incelenmiştir. Klemp uygulanan gruplarda makroskopik nörolojik hasarın belirleyicisi olan Tarlov skoru sonuçları klemp uygulanmayan gruba oranla belirgin olarak düşük bulunmuştur (p<0,01). Histolojik değerlendirme sonucunda klemp uygulanan gruplarda hem servikal ve torakal segmentler ile hem de I. grubun lumbal segmentleri ile karşılaştırıldığında daha yüksek oranda iskemik değişiklik bulunmuştur (p<0,05, p<0,01). Makroskobik ve histolojik değişiklikler arasında yakın paralellik bulunmuştur. Dokuda incelenen SOD değerleri açısından III. Grup sonuçları Grup l'e göre daha yüksektir (p<0,01). Buna karşılık MDA değerleri açısından gruplar arasında fark bulunamamıştır. Makroskobik nörolojik hasar olan denekler ile olamyan deneklerin incelenmesinde MDA sonuçları açısından fark bulunamamıştır. Sonuç olarak torasik aortaya kros-klemp yerleştirilmesi ve açılması spinal kordda iskemiye neden olmakta ve metoklopromidin bu hasarı önlemek açısından olumlu etkisi bulunmamıştır. Segmenter iskemiyi destekler şekilde makroskobik hücre hasarı lumbal segmentlerde daha yoğun olarak tespit edilmiştir. 71

Abstract: