Aort diseksiyonu tanısı almış hastaların prognozunun değerlendirilmesinde hematolojik parametrelerinin kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi
İn the evaluation of the prognosis of patients with a diagnosis of aortic disection evaluation of the availability of hematological parameters
Yazar: İBRAHİM KORKMAZ
Danışman: DOÇ. DR. FATİH ESAD TOPAL ; UZMAN REZAN KARAALİ
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Aort = Aorta ; Aort hastalıkları = Aortic diseases ; Aort rüptürü = Aortic rupture ; Diseksiyon = Dissection ; Kan sayımı = Blood cell count ; Prognoz = Prognosis

Özet:
Giriş ve Amaç:Akut aort diseksiyonu(AAD) yüksek ölüm oranına sahip  vasküler acil bir durumdur. Hastaların %48,6 sı hastaneye ulaşamadan, % 30 u da hastanede hayatını kaybetmektedir. Çok hızlı cerrahi müdahale gerektirir. Hastalık erkeklerde kadınlara oranla daha fazladır. Yaş dağılımına bakıldığında gelişmiş batı toplumlarında 50'li yaşlardan sonra aort diseksiyonu görülme riski artmaktadır. Erken tanının bu hastalıkta mortalite ve prognoz açısından oldukça değerli olduğu bilindiğinden bu tez çalışmasında; aort diseksiyonu hastalığının erken tanı almasındadüşük maliyetli hematolojik parametrelerinmortalite ve prognoz üzerine etkileri araştırılmıştır.

Materyal ve Method:Çalışmamız 01/01/2010-15/11/2019tarihleri arasında İzmir Katip Çelebi Üniversitesi,Atatürk Eğitim veAraştırma Hastanesi Acil Servisi'nde AAD tanısı alan dâhil edilme kriterlerini karşılayan 139 hastanın arşiv kayıtlarının geriye dönük olarak incelenmesi ile gerçekleştirilmiştir. Hastaların dosyalarından yaşı, cinsiyeti, diseksiyon tipi, mortalitesi ve prognozu değerlendirilmiştir.Laboratuvar sonuçlarından WBC, NEU, LYM, HB, HCT, MCV, RDW, PLT, MPV, D-Dimer değerleri kaydedilmiş ve istatistiksel analizler IBM SPSS Statistics Version 22 paket programında yapılmıştır. Verilerin gruplar arasında karşılaştırılmasında Ki-Kare Trend istatistiksel analizleri kullanılmış ve p<0,05 istatistiksel olarakanlamlı kabul edilmiştir.

Bulgular: Çalışmamız sonuçlarında olguların 91'i(%65,5) erkek ve 48 'i(%35,5) kadındı. Yaş ortalaması 58,99 yıldı. Kadınlarda değerlendirilen lenfosit, hemoglobin ve hematokrit değerleri, erkeklere göre anlamlı düzeyde düşük olarak tespit edilmiştir. Kadınların lenfosit ortalaması 1,51±0,89 iken erkeklerin lenfosit ortalaması 1,91±1,15 idi(p=0,024).Kadınların hemoglobin ortalaması 11,94±2,12 iken erkeklerin hemoglobin ortalaması 12,90±2,36 idi(p=0,005).Kadınların hematokrit ortalaması 36,06±5,41 iken erkeklerin hematokrit ortalaması 38,90±6,69 olduğu görülmüştür(p=0,003).

Kan değerleri arasında lökosit, nötrofil ve NEU/LYM parametrelerinde yaşayan ve ex olan vakalarda anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Yaşayan vakaların lökosit ortalaması 11,11±4,29 iken ex vakaların lökosit ortalaması 13,56±5,40 bulunmuş velökosit ortalamasının ex vakalarda anlamlı düzeyde yüksek olduğu tespit edilmiştir(p=0,005).Benzer bir şekilde ex vakalarda nötrofil ortalamasının yaşayan vakalara göre anlamlı düzeyde yüksek olduğu tespit edilmiştir(p=0,001). Yaşayan vakalarda nötrofil ortalaması 8,34±4,22 iken ex vakalarda nötrofil ortalamasının 11,06±5,28 olduğu görülmüştür. Yaşayan vakalarda NEU/LYM ortalamasının 6,20±4,98 olduğu, ex vakalarda 9,39±7,63 olduğu ve ex vakalarda NEU/LYM ortalamasının yaşayan vakalara göre anlamlı düzeyde yüksek olduğu bulunmuştur(p=0,005).
WBC'de 11,65 K/uLkesme değerininyaşayan ve ölen olguları ayırmada anlamlı olduğu eğri altında kalan alanın 0,643 duyarlılığının 63,3 ve özgüllüğünün 64,4 olduğu bulunmuştur (p=0,006).Yine benzer bir şekilde NEU'de 8,71 kesme değerinin yaşayan ve ölen olguları ayırmada anlamlı olduğu tespit edilmiştir(p=0,001).NEU için bu kesme değerinin duyarlılığı 65,3, özgüllüğü 66,7 ve eğri altında kalan alan ise 0,668 'dir. Son olarak NEU/LYM'de 5,88 kesme değerinin yaşayan ve ölen olguları ayırmada anlamlı bir değer olduğu görülmüştür. Bu değerin duyarlılığının 62,5, özgüllüğünün 61,1 ve eğri altında kalan alanın 0,646 olduğu tespit edilmiştir(p=0,005).

Tartışma ve Sonuç:Akut aort diseksiyonu çoğunlukla tanısı acil serviste konan yüksek oranda mortalite ve kötü prognoza sahip olan vasküler acil bir durumdur. Çalışmamızda AAD'ninpatogenezindeki trombo-inflamatuar yanıttan yola çıkarak WBC, LYM,HB,HTC,Nötrofil/Lenfosit oranı,Platelet/Lenfosit ve MPV/PLT oranının mortalite ve prognoz üzerindeki etkisini incelemeyi amaçladık. 139 Hastanın dâhil edildiği bu çalışmada hematolojik parametrelerin hastalığın seyrini göstemede kullanılabilirliğini değerlendirdik.Sonuç olarak AAD hayatı tehdit eden yüksek mortaliteye sahip vasküler acil bir durumdur.  Erkeklerde kadınlara göre daha sık ve daha erken yaşlarda görülür. Laboratuar parametrelerine bakıldığında kadınlarda hemoglobin, hematokrit ve lenfosit sayılarının erkeklere kıyasla daha düşük olduğu tespit edildi. Ex olan ve yaşayan olgular kıyaslandığında lökosit, nötrofil ve nötrofil/lenfosit oranının ex olanlarda daha yüksek olduğu ve prognozda yüksek değerlere sahip olan olguların mortal sayrettiği belirlendi. Erken tanı ve tedavinin hayat kurtardığı AAD 'da düşük hb,htc,lym ve yüksek lökosit,nötrofil, nötrofil/lenfosit oranının mortaliteyi belirlemede erken belirteçler olarak kullanılabileceğini düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler: Acil servis, Aort diseksiyonu, hemogram, prognoz

Abstract:
Introduction and Purpose: Acute aortic dissection is a vascular emergency with a high mortality rate. 48.6% of the patients die before reaching the hospital and 30% die in the hospital. It requires very fast surgical intervention. The disease is more in men than in women. Considering the age distribution, the risk of aortic dissection increases after 50s in developed western societies. It was investigated whether low cost hematological parameters would be effective in early diagnosis, determination of mortality and prognosis.
Material and Method: Our study was carried out by retrospectively examining the archive records of 139 patients who met the inclusion criteria diagnosed as AAD in the Izmir Atatürk Training and Research Hospital Emergency Department between 01/01 / 2010-15 / 11/2019. Age, gender, dissection type, mortality and prognosis of the patients' files were evaluated. WBC, NEU, LYM, HB, HCT, MCV, RDW, PLT, MPV, D-Dimer values were recorded from the laboratory results. Statistical analyzes were made in IBM SPSS Statistics Version 22 package program. Chi-Square Trend statistical analysis was used to compare the data between groups. p <0.05 was considered statistically significant
Results: In our study, 91 (65.5%) of the cases were male and 48 (35.5%) were female. The average age was 58.99 years. It was found to be significantly lower in women in terms of lymphocyte, hemoglobin and hematocrit values compared to men. The female lymphocyte mean was 1.51 ± 0.89, while the male lymphocyte mean was 1.91 ± 1.15 (p = 0.024). The female hemoglobin mean was 11.94 ± 2.12, while the male hemoglobin mean was 12.90 ± 2.36. (p = 0.005). The females 'mean hematocrit was 36.06 ± 5.41, whereas males' hematocrit mean was 38.90 ± 6.69 (p = 0.003).
Significant differences were found between blood values in leukocyte, neutrophil and NEU / LYM parameters and ex cases. While the mean leukocyte in living cases was 11.11 ± 4.29, the mean leukocyte mean was 13.56 ± 5.40, and the mean leukocyte was found to be significantly higher in ex cases (p = 0.005). It was found to be significantly higher than (p = 0.001). While neutrophil average was 8.34 ± 4.22 in living cases, the average of neutrophil in ex cases was 11.06 ± 5.28. It was found that the mean of NEU / LYM in living cases was 6.20 ± 4.98, that was 9.39 ± 7.63 in ex cases, and that the mean of NEU / LYM in ex cases was significantly higher than in living cases (p = 0.005).
It was found that the area under the curve, where the cut-off value of 11.65K/uL in WBC was significant in separating the living and deceased cases, was 63.3 and the specificity was 64.4 (p = 0.006). and it was found to be significant in distinguishing the deceased cases (p = 0.001). For NEU, the sensitivity of this cut-off value is 65.3, the specificity is 66.7, and the area under the curve is 0.668. Finally, 5.88 cut-off value in NEU / LYM was found to be a significant value in distinguishing living and dying cases. It was determined that the sensitivity of this value was 62.5, the specificity was 61.1 and the area under the curve was 0.664 (p = 0.005).
Discussion and Conclusion: Acute aortic dissection is a vascular emergency with a high mortality and poor prognosis, often diagnosed in the emergency room. In our study, we aimed to examine the effect of WBC, LYM, HB, HTC, Neutrophil / Lymphocyte ratio, Platelet / Lymphocyte and MPV / PLT ratio on mortality and prognosis based on the thrombbo-inflammatory response in the pathogenesis of AAD. In this study, which included 139 patients, we evaluated the usability of hematological parameters in demonstrating the course of the disease. As a result, AAD is a life-threatening high-mortality vascular emergency. It is more common and earlier in men than in women. Looking at the laboratory parameters, it was found that hemoglobin, hematocrit and lymphocyte counts were lower in women compared to men. When ex and living cases were compared, it was determined that leukocyte, neutrophil and neutrophil / lymphocyte ratio were higher in those with ex and those with high values in prognosis showed mortality. We think that low hb, htc, lym and high leukocyte, neutrophil, neutrophil / lymphocyte ratio can be used as early markers in determining mortality in AAD, where early diagnosis and treatment saves lives.

Keywords: Emergency room, Aortic dissection, hemogram, prognosis