Hidroponik sistemde besleyici film tekniği ile yüksek boylu maviyemiş ( Vaccınıum corymbosum L. ) yetiştirilmesi ve yetişme şartlarının optimize edilmesi
Production of highbush blueberry in hydroponic system with nutrient film technique ( NFT ) and optimization of growing conditions
Yazar: ELİF BALIKÇI
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM IŞILDAK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyomühendislik Ana Bilim Dalı / Biyoteknoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Biyomühendislik = Bioengineering

Özet:
Bu çalışma, dünyada 1905 yılında kültüre alınan, özellikle Karadeniz bölgesi iklimine ve toprağına uyum sağlama potansiyelinden dolayı 2000li yıllarda Türkiye'de yetiştirilen ve üretimi devlet tarafından da teşvik edilen blueberry (maviyemiş) bitkisinin topraksız tarım hidroponik sistemde yetiştirilmesi ve yetişme koşullarının optimize edilmesini içermektedir. Yıldız Teknik Üniversitesi Kimya Metalurji Fakültesi Biyomühendislik bölümüne ait biyoteknolojik serada Mart 2015-Eylül 2015 ayları arasında yürütülmüştür. Araştırmada bitkisel materyal olarak yüksek boylu maviyemiş (Vaccinium corymbosum) türlerinden bluecrop tercih edilmiştir. Maviyemiş yetiştirilirken topraksız tarım hidroponik sistem metotlarından biri olan NFT (Nutrient Film Tecnique, Besleyici Film Tekniği) kullanılmıştır. Hidroponik sistem için 4 m uzunluğunda 40 adet tava, pompa, 8 tonluk 1 adet besleme tankı kullanılmıştır. Ortalama 1.5 m mesafe ile 95 adet maviyemiş dikilmiş, strafor köpükle sabitlenmiştir. Besin çözeltisi hazır alınmamıştır belli tuzlar ile hazırlanarak optimum besin çözeltisi elde edilmeye çalışılmıştır. Kullanılan tuzlar ve miktarları şöyledir: Amonyum Nitrat (NH4NO3) 437.5 ppm, Kalsiyum Nitrat (Ca(NO3)2. 4H2O) 962.5 ppm, Potasyum Nitrat (KNO3) 210 ppm Magnezyum Sülfat (MgSO4.7H2O) 437.5 ppm, Monopotasyum Fosfat (KH2PO4) 262.5 ppm, Demir Sülfat (FeSO4.7H2O) 6.75 ppm, Mangan Sülfat (MnSO4) 5.875, BORAX (Na2B4O7.10H2O) 9 ppm, Bakır (II) Sülfat (CuSO4) 8.75 ppm, Çinko Sülfat (ZnSO4) 11.25 ppm, Kobalt Sülfat (CoSO4) 7.5 ppm. Bu miktarlarda ölçülen pH değeri 7.1 dir. Asit (H2SO4) ile müdahale edilerek pH düşürülmüştür. İkinci kez hazırlanan besin çözeltisinde ise yapraklarda oluşan klorozun Mg ve K eksikliğinden olabileceği düşünülerek Kalsiyum Nitrat %20 artış ile 1155 ppm, Potasyum Nitrat %10 artış ile 231 ppm, Monopotasyum fosfat %10 artış ile 288.75 ppm olarak ayarlanmıştır. Bu değerlerdeki pH değeri ise 3 tür. Baz (KOH) ile müdahaleyle pH yükseltilmiştir.  Maviyemiş yetişmesinde optimum pH aralığı 4.5- 5 olduğu için, pH devamlı olarak asit veya baz ilavesi ile sabit tutulmaya çalışılmıştır.  Asit olarak H2SO4, baz olarak KOH kullanılmıştır. Besin çözeltisi stok olarak hazırlanmış günlük 1 l tanka besin çözeltisi ve 0.5 ton su eklenmiştir. Araştırma süresi boyunca bitki boy uzaması, yaprak rengi, yaprak sayısı, meyve sayısı seçilen 10 örneklem üzerinden takip edilmiştir. Bitkileri yüksek yaz sıcaklarından korumak için sera tavanında perdeleme yapılarak hem sera ortam sıcaklığı düşürülmüş hem de bitki gölgelenme isteği karşılanmıştır.  Bitki boy uzamasına baktığımızda 5 ayda toplam 9 cm uzamıştır. Bu uzama Nisan 1. yarı ile Temmuz 2. yarı arasında olmaktadır. Topraklı tarımda iki yıldan daha kısa sürede meyve alımı mümkün değilken hidroponik serada 5 ay sonunda meyve alınmıştır. Maviyemiş meyveleri ilk olarak Ağustos ayında oluşmuştur. Ortalama meyve ağırlığı 2-3 g'dır.

Abstract:
This study is based on the optimisation of the production and growing conditions of blueberry, which was cultivated in 1905- with hydroponic (soilless) system encouraged by the state in Turkey, foreseeing the potential of adaptation especially within the Black Sea region climate.  The study was carried out between February 2015 and September 2015 in the biotechnological sera belonging to Yıldız Technical University, Faculty of Chemical and Metallurgy, Bioengineering Department. In the study, bluecrop from Vaccinium corymbosum family was preferred as a vegetable material. NFT (Nutrient Film Tecnique), one of the hydroponic systems of soilless agriculture, was used to grow blueberries. For hydroponic system, 40 pans of 4 m length, pump, 1 tank of 8 tons capacity were used. 95 blueberries were planted with an average of 1.5 m gaps and fixed with Styrofoam. As nutrient solution; Ammonium nitrate (NH4NO3) 437.5 ppm, calcium nitrate (Ca(NO3)2. 4H2O) 962.5 ppm, potassium nitrate (KNO3) 210 ppm Magnesium Sulfate (MgSO4.7H2O) 437.5 ppm, monopotassium phosphate (KH2PO4) 262.5 ppm ferrous sulfate (FeSO4.7H2O) 6.75 ppm, manganese sulfate (MnSO4) 5.875 BORAX (Na2B4O7.10H2O) 9 ppm, Copper (II) sulfate (CuSO4) 8.75 ppm, Zinc Sulfate (ZnSO4) 11.25 ppm, cobalt sulfate (CoSO4) 7.5 ppm was used. The pH of the salt solution was adjusted to about 4.5 with sulfuric acid (H2SO4). Considering that the chlorosis formed in the leaves may be due to the deficiency of Mg, Ca and K, the nutrient solution; An increase of 20% with 1155 ppm calcium nitrate, 10% potassium nitrate by 231 ppm increase, with an increase of 10% of monopotassium phosphate was changed to 288.75 ppm. The pH value of the nutrient solution in these values was 3. The pH was raised using base (NaOH). Since the optimum pH range was 4.5-5.0 for blueberry plantation, the pH was constantly kept at 4.5-5.0 by acid or base addition. 1 l of nutrient solution prepared as stock was added to the tank filled with 0.5 ton of water per day. During the research period, plant lengths, leaf colour, number of leaves, number of fruits were followed on 10 blueberries which selected randomly. In order to protect the plants from high temperatures, the greenhouse ceiling was drained and the greenhouse ambient temperature was lowered to provide shade for the plant.   The lengths of the blueberry seedlings planted grow an average of 9 cm in 5 months. This growth was observed between the 1st half of April and the 2nd half of July. While fruit intake is not possible in traditional farming less than two years, fruit was taken in hydroponic greenhouse at the end of 5 months. First Blueberries were received in August. The average fruit weight was 2-3 g.