Hodgkin lenfomada tedavi yanıt değerlendirilmesinde 18F-FDG PET/BT'nin yeri
The role of 18F-FDG PET/CT scan in the evaluation of treatment  
response in patients with hodgkin's lymphoma
Yazar: EVRİM BALİ ATAŞ
Danışman: PROF. DR. KEMAL METİN KIR
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Hodgkin hastalığı = Hodgkin disease ; Lenfoma = Lymphoma ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Tedavi = Treatment

Özet:
Hodgkin Lenfomada tedavi yanıtının değerlendirilmesinde 18F-FDG PET/BT'nin rolü
Amaç 
Bu çalışmada histopatolojik inceleme ile hodgkin lenfoma tanısı alan hastaların tedavi öncesi ve sonrası 18F-FDG PET/BT bulgularını klinik yaklaşım ile kıyaslayarak tedaviye yanıtın değerlendirilmesindeki rolünü belirlemeyi amaçladık. 
Gereç ve Yöntem 
Çalışmaya Aralık 2006- Ağustos 2013 tarihleri arasında histopatolojik olarak kanıtlanmış hodgkin lenfoma tanısı olan ve Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Nükleer Tıp ABD'da tedavi öncesi ve sonrası 18F-FDG PET/BT yapılan 31 hasta (ort. yaş: 33,61 ± 17,91) dahil edildi.  Tüm hastaların 18F-FDG PET/BT görüntüleri değerlendirilerek Ann Ann-Arbor evreleme sistemine göre evrelendirildi. Hastaların IHP yanıt kriterlerine göre 18F-FDG PET/BT bulguları ve klinisyen kararı ile belirlenen tedavi yanıtları tam yanıt, parsiyel yanıt, stabil hastalık ve progrssif hastalık olarak sınıflandırıldı. Klinisyenin tedavi planı 'azaltılmış', 'tamamlanmış' ve 'değiştirilmiş' şeklinde sınıflandırıldı. 18F-FDG PET/BT bulguları aynı dönemdeki klinik yaklaşım ve tedavi planı ile karşılaştırıldı ve uyumluluğu incelendi.
Bulgular 
Hastalar histopatolojik değerlendirmelerine göre, 21 hasta nodüler sklerozan HL, 7 hasta mikst selüler HL, 1 hasta lenfositten zengin HL, 1 hasta lenfositten fakir HL ve 1 hasta nodüler lenfosit predominant HL tanısı almıştır. Tedavi öncesi 18F-FDG PET/BT bulguları ile Ann Arbor evreleme sistemine göre 3 hasta evre I, 16 hasta evre II, 2 hasta evre III ve 10 hasta evre IV olarak saptandı. Tüm hastaların tedavi yanıtı değerlendirilmeleri tedavi öncesi evreleme ve 2-6 kür KT'den 15-28 gün sonra alınan 18F-FDG PET/BT görüntüleri IHP yanıt kriterlerine göre kıyaslanarak yapıldı. PET-0 ve PET-1 çalışmalarında hastaların en sık  servikal lenf nodu alanlarında tutulum izlendi (%90,3, %61,1). PET-0 çalışmasında 5 hastada dalak tutulumu izlenirken PET-1'de  1 hastada dalak tutulumu devam etmekteydi. En sık görülen ekstranodal tutulum alanı ise PET-0 ve PET-1 görüntülemede sırasıyla 11 ve 2 hastada kemik/kemikiliğiydi. 31 hastanın %42'sinde (13 hasta) TY, %39'unda (12 hasta) PY, %13'ünde (4 hasta) SH ve %6'sında (2 hasta) PH izlendi. Klinisyenin tedavi yanıtı değerlendirmeleri ile kıyaslandığında 10/13'ü TY, 10/12'si PY, 1/4'ü SH ve 2/2'si PH olarak belirlendi. Çalışmamızda hodgkin lenfomalı hastaların 18F-FDG PET/BT tedavi yanıtı değerlendirmesi ile klinisyenin tedavi yanıtı değerlendirmesi kappa uyum analizi ile kıyaslandı ve uyumlu bulundu (kappa: 0.614). Hastaların 18F-FDG PET/BT tedavi yanıtı değerlendirmesi ile klinisyenin tedavi yaklaşımı karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p:0.001). Ancak cinsiyet, yaş ortalaması, HL alt tipi ve evre ile kıyaslandığında istatistiksel olarak fark saptanmadı.
Sonuçlar
Hodgkin lenfoma hastalarının tedavi yanıtı değerlendirilmesinde 18F-FDG PET/BT güvenilir bir yöntemdir. Klinik değerlendirme ile birlikte kullanıldığında  prognoz tayinine ve tedavi yaklaşımına katkıda bulunur.

Abstract:
The Role of 18F-FDG PET/CT Scan in the Evaluation of Treatment Response in Patients With Hodgkin's Lymphoma
Aim
The present study aimed to determine the role of 18F-FDG PET/CT scan in the evaluation of treatment response by comparing pre- and post-treatment findings with clinical approach in patients diagnosed with histopathological evaluation as Hodgkin's Lymphoma. 
Material and Method  
The study included 31 patients (mean age: 33,61 ± 17,91 years old) with diagnosis of histopathologically proven Hodgkin's Lymphoma and on whom pre- and post-treatment 18F-FDG PET/CT scans were performed between December 2006- August 2013. 18F-FDG PET/CT scans of all patients were evaluated and staging was performed in accordance with Ann Arbor staging system. Treatment response was classified as complete responde (CR), partial response (PR), stable disease (SD), and progressive disease (PD) by evaluating 18F-FDG PET/CT findings according to IHP response criteria and clinician's decision. Clinician's treatment plan was classified as 'reduced,' 'completed,' and 'revised'. 18F-FDG PET/CT findings were compared with the clinical approach and treatment plan at the same time period and their compatibility was analyzed.
Results
According to histopathological evaluation, 21 patients were diagnosed as nodular sclerosis hodgkin lymphoma, 7 as mixed cellularity hodgkin lymphoma, 1 Lymphocyte-rich Hodgkin lymphoma, 1 Lymphocyte-depleted Hodgkin lymphoma and 1 as Nodular Lymphocyte-Predominant Hodgkin Lymphoma. Ann Arbor staging of pre-treatment 18F-FDG PET/CT findings revealed 3, 16, 2, and 10 patients as stages I, II, III, and IV, respectively. In all patients treatment responses were evaluated by comparing 18F-FDG PET/CT views taken before treatment and at 15-28 days after 2-6 cycles of chemotherapy in accordance with IHP response criteria. PET-0 and PET-1 studies revealed that the most frequent involvement was at cervical lymph node regions (90,3%, 61,1%). On PET-0, 5 patients had spleen involvement while on PET-1, this involvement continued in only 1 patient. The most common area of extranodal involvement was the bone/bone marrow in 11 and 2 patients on PET-0 and PET-1, respectively. Among 31 patients, 42% (13 patients) showed CR, 39% (12 patients) PR, 13% (4 patients) SD, and 6% (2 patients) PD. When this was compared with the clinician's treatment response evaluations, CR, PR, SD, and PD rates were determined as 10/13, 10/12, ¼, and 2/2, respectively. In the present study, we compared evaluation of treatment response according to 18F-FDG PET/CT with the clinician's evaluation of treatment response by using Cohen's kappa agreement analysis and found that they were compatible (kappa: 0.614). The comparison of patients 18F-FDG PET/CT treatment response evaluation and clinician's treatment approach was statistically significant (p:0.001). However, comparisons performed according to gender, mean age, HL subtype, and stage revealed no statistical significance.
Conclusion
18F-FDG PET/CT is a reliable method for evaluating the treatment response in patients with Hodgkin's Lymphoma. When used together with clinical evaluation, it can contribute to determining the prognosis and treatment approaches.