Romatoid artrit ve ankilozan spondilit hastalarında serum ve eritrosit membranı sialik asit düzeyleri
Serum and erythrocyte membrane sialic acid levels in patients with rheumatoid arthritis and ankylosing spondylitis
Yazar: MEHMET FATİH ALPDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. DOĞAN YÜCEL
Sağlık Bakanlığı / Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Çalısmada 24 romatoid artrit (RA) ve 19 ankilozan spondilit (AS) hastası ile yas ve cinsiyet
olarak eslestirilmis 24 sağlıklı kontrolde spektroflorometrik yöntem ile serum total sialik asit
(TSA) ve eritrosit membranı sialik asit (EMSA) düzeyleri ölçüldü. Ayrıca diğer laboratuar
belirteçleri [serum C-reaktif protein (CRP), anticyclic citrullinated peptide (anti CCP),
romatoid faktör (RF), ALP ve eritrosit sedimentasyon hızı (ESR)] düzeyleri ölçüldü ve
hastalık aktivitesi [hastalık Aktivite Skoru (DAS 28) ve Bath Ankylosing Spondylitis Disease
Activity Index (BASDAI)] ile karsılastırıldı. RA grubu ortalama TSA ve EMSA düzeyleri
sırayla 3.44±0.49 mmol/L ve 62.41±7.2 μg/mg protein olarak bulundu. AS grubu ortalama
TSA ve EMSA düzeyleri sırasıyla 2.97±0.63 mmol/L ve 61.28±9.65 μg/mg protein idi. Kontrol
grubu ortalama TSA ve EMSA düzeyleri ise sırasıyla 2.40±0.28 mmol/L ve 65.43±8.77
μg/mg protein olarak bulundu. RA ve AS grubu hastalarda TSA düzeyleri kontrol grubuna
göre istatistiksel olarak anlamlıydı (sırasıyla; p<0.001, p=0.001). Ayrıca RA hastaları TSA
düzeyleri AS hastalarından önemli derecede yüksekti (p=0.017). RA, AS ve kontrol grupları
arası EMSA düzeyleri arasında istatistiksel olarak bir fark yoktu. Ayrıca, RA ve AS grubu ile
kontrol grubu arasında diğer değiskenler açısından da fark anlamlıydı [sırasıyla; CRP
(13.5±18, 13.9±13.6 ve 3.3±1.9 mg/L; p<0.001), ESR (35.87±26.10, 20.73±18.83 ve
7.75±7.2 mm/saat; p<0.001, p=0.005), ALP (90.20±29.41, 99.42±34.13 ve 65.95±14.67 U/L;
p=0.001, p<0.001), antiCCP (139.15±303.9, 7.52±5.7 kU/L; p=0.001)]. TSA ile CRP arasında
RA ve AS hasta grubunda (sırasıyla; r=0.411, p<0.05; r=0.825, p=0.001) , TSA ile ESR
arasında ise sadece AS grubunda (r=0.515; p<0.05) anlamlı korelasyon saptadık. TSA ile
ALP arasında RA'da anlamlı korelasyon yoktu, AS grubunda ise korelasyon anlamlıydı
(r=0.514; p<0.05). EMSA ile CRP arasında sadece AS grubunda korelasyon anlamlıydı (r = -
0.57; p=0.011). EMSA ile diğer değiskenler arasında hiçbir grupta anlamlı korelasyon yoktu.
RA grubunda yaptığımız antiCCP pozitif/negatif ve RF pozitif/negatif gruplamalarında kendi
içlerinde herhangi bir değisken açısından anlamlı bir fark saptanamadı, ancak RF pozitif
hasta grubunda negatif gruba göre ESR açısından fark anlamlıydı (51.12±34.65,
28.25±18.55 mm/saat, p<0.05). Çalısmada ölçülen değiskenler ile DAS 28 ve BASDAI
skorları arasında korelasyon yoktu. Sonuç olarak TSA, CRP ve ESR'nin yanında bir
enflamasyon belirteci olarak yarar sağlar; aynı zamanda RA ve AS arasında tanısal ayırım
açısından da yararlı olabilir.

Abstract:
In this work, serum total sialic acid (TSA) and erythrocyte membrane sialic acid (EMSA)
levels have been measured using the spectroflourometric method in 24 healthy controls that
have similar age and gender characteristics with 24 rheumatoid arthritis (RA) and 19
ankylosing spondylitis (AS) patients. Levels of other laboratory indicators such as serum Creactive
protein (CRP), anticyclic citrullinated peptide (anti CCP), rheumatoid factor (RF),
ALP and erythrocyte sedimentation rate (ESR) have been measured and they have been
compared with disease activities such as Disease Activity Score (DAS 28) and Bath
Ankylosing Spondylitis Disease Activity Index (BASDAI). Average TSA and EMSA levels for
RA group have been found to be 3.44±0.49 mmol/L and 62.41±7.2 μg/mg protein,
respectively. Similarly, average TSA and EMSA levels for AS group have been found to be
2.97±0.63 mmol/L and 61.28±9.65 μg/mg protein, respectively. Average TSA and EMSA
levels for the control group have been observed to be 2.40±0.28 mmol/L and 65.43±8.77
μg/mg protein, respectively. TSA levels that were found for RA and AS group patients were
statistically significant compared to control group (p<0.001 and p=0.001, respectively). TSA
levels measured for RA patients were significantly higher than that of AS patients (p=0.017).
There was not any statistically significant difference between the EMSA levels of RA, AS and
control groups. The difference between RA, AS and control groups with respect to other
variables such as CRP, ESR, ALP and antiCCP, was statistically significant [CRP (13.5±18,
13.9±13.6 ve 3.3±1.9 mg/L; p<0.001), ESR (35.87±26.10, 20.73±18.83 and 7.75±7.2 mm/h;
p<0.001, p=0.005), ALP (90.20±29.41, 99.42±34.13 and 65.95±14.67 U/L; p=0.001,
p<0.001), antiCCP (139.15±303.9, 7.52±5.7 kU/L; p=0.001), respectively]. We have found
strong correlation between TSA and CRP for both RA and AS patient groups (r=0.411,
p<0.05; r=0.825, p=0.001, respectively), while between TSA and ESR correlation was only
found for AS group (r=0.515; p<0.05). There was not a significant correlation between TSA
and ALP for RA, while for AS the correlation was strong (r=0.514; p<0.05). The correlation
between EMSA and CRP was significant only for AS group (r = -0.57; p=0.011). There was
not a significant correlation between EMSA and other variables for any group. We did not
observe any statistical difference with respect to any variable among antiCCP
positive/negative and RF positive/negative groups formed within the RA group. However, for
RF positive patient group the ESR levels were higher compared to the negative group
(51.12±34.65, 28.25±18.55 mm/h, p<0.05). There was not a significant correlation between
the variable values measured and DAS 28 and BASDAI scores. As a result, it can be said
that TSA can serve as an additional inflammation marker along with CRP and ESR; further,
TSA can also be helpful in the differential diagnosis of RA and AS patients.