Arı sütü ve 10-Hidroksi-2-Dekanoik Asidin (10-HDA) sağlıklı insan deri hücrelerinde sitotoksik etki ve mekanizmalarının araştırılması
The investigation of the cytoxic effects and mechanisms of royal jelly and 10-Hydroxy-2-Decanoic Acid (10-HDA) on healthy human skin cells
Yazar: ÇAĞATAY KUŞÇU
Danışman: DOÇ. DR. AYCAN YİĞİT ÇINAR ; PROF. DR. FERDA ARI
Bursa Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı / Biyoteknoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology

Özet:
Doğal ve doğal olmayan faktörler cilt yaşlanması geciktirmek ve yara iyileşmesinin hızlandırmak için kullanılmaktadır. Bunlar içerisinde doğal olan arı ürünlerinin kullanımı son yıllarda ön plana çıkmaktadır. Bu ürünlerin başında arı sütü (royal jelly) gelmektedir. Yapılan çalışmalar ile arı sütü, antioksidan, antidiyabetik, nörotrofik, antihiperkolesterolemik aktivite ve hepatoprotektif, antitümör, antibakteriyel, antiinflamatuar, immünomodülatör, antialerjik ve yaşlanma karşıtı gibi birçok fonksiyonel farmakolojik potansiyele sahip olduğu belirlenmiştir. Bu biyolojik aktiviteleri sayesinde gıda endüstrisinde, kozmetik ve ilaç sektörü gibi birçok alanda değerlendirilmektedir. Araştırmalar, arı sütünün bileşiminde yer alan 10-hidroksi-2 dekanoik asidin (10-HDA) arı sütünün en önemli aktif biyolojik bileşeni olduğunu göstermiştir. Dondurularak kurutulmuş arı sütü bileşiminde yaklaşık %3,5 oranında 10-HDA yer aldığı ve liyofilize üründe kararlı bir bileşen olduğu bilinmektedir. 10-HDA, doku yaşlanmasına geciktirici etkisi ve çeşitli inflamatuar hastalıklara neden olan matriks metalloproteinazların (MMP'ler) güçlü bir inhibitör ajanı olarak rapor edilmiştir.Bu tez çalışmasında arı sütü ve 10-hidroksi-2-dekanoik asidin (10-HDA) 
sağlıklı insan deri hücrelerinde (HaCaT) sitotoksik etki ve mekanizmaları araştırılmıştır. Çalışma, Bursa bölgesinden temin edilen taze arı sütü ve saf liyofilize halde satın alınan 10-hidroksi-2-dekanoik asit (10-HDA) kullanılarak yapılmıştır. Arı sütü (royal jelly) ve 10-HDA hücre canlılığına etkisi sulforhodamine B (SRB) yöntemi ile belirlenmiş olup, elde edilen sonuçlardan yola çıkarak diğer analizlerde kullanılmak üzere doz ve tedavi süresi belirlenmiştir. Uygulanan etken maddenin ve arı sütünün, hücre göçü ve hücre-hücre etkileşimlerinin belirlenmesi amacıyla tek tabakalı (monolayer) yara iyileşmesi deneyi yapılmıştır. Son olarak, HaCaT hücrelerine 10-HDA ve arı sütü uygulaması sonrasında yara iyileşme süreçlerinde ve hücrelerinin metastaz evresinde önemli etkinlikleri bilinen 5 genin (P53, CDH1, Twist1, VIM, FGF) ekspresyonları üzerine etkisi Real-Time PCR kullanılarak analiz edilmiştir.

Bulgular doğrultusunda, taze arı sütü ve 10-HDA HaCaT hücrelerinde sitotoksik etkiye sahip olmadığı, belirli dozlarda kullanımının bazı genlerin transkripsiyonlarını etkileyerek hücre göçünü arttırdığı ortaya konmuştur. Ayrıca arı sütü ve 10-HDA'nın, in-vivo ve in vitro ileri analizlerin yapılmasıyla yara iyileşmesi, hücresel yaşlanma gibi fizyolojik süreçlerin tedavisine yönelik ilaç geliştirme çalışmalarında, sentetik ilaçlara alternatif olarak doğal ürünlerin kullanımına olanak sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Natural and unnatural factors are used to delay skin aging and accelerate wound healing. Among these, the use of natural bee products has become prominent in recent years. Royal jelly is one of the most important of these products. Studies have determined that royal jelly has many functional pharmacological potentials such as antioxidant, antidiabetic, neurotrophic, antihypercholesterolemic activity and hepatoprotective, antitumor, antibacterial, anti-inflammatory, immunomodulatory, 
antiallergic and anti-aging. Thanks to these biological activities, it is evaluated in many areas such as the food industry, cosmetics and pharmaceutical industries. Research has shown that 10-hydroxy-2 decanoic acid (10-HDA), which is included in the composition of royal jelly, is the most important active biological component of royal jelly. It is known that freeze-dried royal jelly contains approximately 3.5% of 10-HDA and is a stable component in the lyophilized product. 10-HDA has been reported to have a delaying effect on tissue aging and as a potent inhibitory agent of matrix metalloproteinases (MMPs) that cause various inflammatory diseases. In this thesis study, the cytotoxic effects and mechanisms of Royal Jelly and 10-hydroxy-2-decanoic acid (10-HDA) on healthy human skin cells were investigated. The study was conducted using fresh royal jelly obtained from the Bursa region and 10-hydroxy-2-decanoic acid (10-HDA) purchased in pure lyophilized form. The effect of royal jelly and 10-hydroxy decanoic acid on cell viability was determined by the sulforhodamine B (SRB) method, and based on the results, the dose and treatment duration were 
determined to be used in other analyses. A monolayer wound healing experiment was carried out to determine the cell migration and cell-cell interactions of the applied active ingredient and royal jelly. Finally, the effect of 10-HDA and royal jelly application on HaCaT cells on the expression of 5 genes (P53, CDH1, Twist1, VIM, FGF), which are known to be important in wound healing processes and the metastasis phase of the cells, was analyzed using Real-Time PCR.

In line with the findings, it has been revealed that fresh royal jelly and 10-hydroxy-2 decanoic acid (10-HDA) do not have a cytotoxic effect on human healthy keratinocyte (HaCaT) cells, and their use in certain doses increases cell migration by affecting the transcription of some genes. In addition, it is thought that royal jelly and 10-HDA acid will enable the use of natural products as an alternative to synthetic drugs in drug development studies for the treatment of physiological processes such as wound healing and cellular aging, through further in-vivo and in vitro analyses.