Domates posasına ilave edilen ceviz yeşil kabuğu veya buğday kepeğinin silaj kalitesi üzerine etkileri
The effects of adding green walnut husks or wheat bran on quality of tomato pomace
Yazar: SANİYE ERDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE IŞIL AKBAĞ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, domates posasına farklı seviyelerde ceviz yeşil kabuğu (CYK) veya buğday kepeği (BK) ilavesinin laboratuvar koşullarında hazırlanan silajların kalite özellikleri üzerine olan etkilerinin değerlendirilmesi amacı ile planlanmıştır. Çalışmanın ana materyalini oluşturan domates posası Balıkesir ilinde salça üretimi yapan bir fabrikadan temin edilmiştir. Katkısız domates posası silajı (Kontrol), yaş ağırlık bazında buğday kepeğinin iki seviyesini (%10, %20) ve ceviz yeşil kabuğunun üç seviyesini (%2, %4 ve %6) içeren silajlar olmak üzere 6 farklı grup oluşturulmuştur. Domates posası ve katkı maddeleri yeterli şekilde karıştırıldıktan sonra hazırlanan silajlar 3 L hacimli cam kavanozlara, 3 tekerrürlü olacak şekilde doldurulmuş ve 60 gün süre ile silolanmıştır. Çalışmada silolama dönemi sonunda her muamele grubundaki silajlar üzerinde fiziksel gözlemler (renk, koku ve strüktür) ve kimyasal analizler  [pH, kuru madde (KM), ham kül (HK), ham protein (HP), nötr çözücülerde çözünmeyen karbonhidrat (NDF), asit çözücülerde çözünmeyen karbonhidrat (ADF), asit çözücülerde çözünmeyen lignin (ADL), suda çözünebilir karbonhidrat (SÇK), toplam fenolik bileşen (TFB) ve kondanse tanen (KT), laktik asit (LA), amonyak azotu (NH3-N) analizleri] yürütülmüştür. Çalışmada ayrıca mikrobiyolojik analizler  [maya, küf, laktik asit bakteri sayıları (LAB)] belirlenmiştir ve açım sonrası 5 gün süre ile aerobik stabilite testi uygulanmıştır. Domates posasına buğday kepeği veya ceviz yeşil kabuğu ilavesi silaj pH'sını ve NH3-N üretimini önemli düzeyde düşürmüş (P<0,0001), KM ve SÇK içeriğini önemli düzeyde iyileştirmiştir (P<0,0001). Ceviz yeşil kabuğu ilavesi ile domates posası silajının KT içeriği önemli düzeyde artmıştır. Aerobik stabilite testi sonrası ölçülen CO2 değerleri bakımından en yüksek ortalamaya Kontrol grubu  (55,91 g/kg KM) sahip iken en düşük ortalamaya %20 oranında buğday kepeği katkılı grup (22,28 g/kg KM) sahip olmuştur. Domates posasına buğday kepeği veya ceviz yeşil kabuğu ilavesi aerobik stabilite sonrası silaj örneklerinin küf miktarlarını da önemli düzeyde düşürmüştür (P<0,0001). Bu çalışma koşullarında kullanılan katkı maddeleri domates posası silajının kalite özelliklerini ve aerobik stabilite özelliklerini iyileştirmiştir.
Anahtar sözcükler: Aerobik Stabilite, Amonyak Azotu, Ceviz Yeşil Kabuğu, Silaj Kalitesi

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the effects of different levels of green walnut husk (WGH) or wheat bran (WB) on quality characteristics of tomato pomace silages which prepared under laboratory condition. Tomato pomaces that constitute the main material of the study were obtained from a factory that produces tomato paste in Balıkesir province. The six different tomato pomace silage groups were prepared that contained two levels of wheat bran (10% and 20%) and three levels of green walnut husk (2%, 4% and 6%). After sufficiently mixing of tomato pomace and additives, the silages were filled into volume of 3L glass jars with 3 replicates and ensiled for 60 days. In the study at the end of ensiled period all silages were done physical observations (color, odor and structure) and chemical analysis [pH, dry matter (DM), crude ash (CA), crude protein (CP), neutral detergent fiber (NDF), acid detergent fiber (ADF), acid detergent lignin (ADL), water soluble carbohydrate (WSC), total phenol compound (TPC), condensed tannin (CT), lactic acid (LA), ammonia nitrogen (NH3-N)] were performed. In addition microbiological analyses [yeast, mold, lactic acid bacteria (LAB) were counted] and aerobic stability test were performed for 5 days after opening. In the study addition of wheat bran or green walnut husk to tomato pomace were significantly decreased silage pH and NH3-N production (P<0,0001). DM and WSC were enhance significantly (P<0,0001) in the study. The CT content of tomato pomace silage ensiled with green walnut husk was significantly increased. The highest CO2 production (55,91 g/kg DM) was determined in Control group after aerobic stability test while the lowest CO2 production (22,28 g/kg DM) were determined in 20% wheat bran addition group. Addition of wheat bran or green walnut husk to tomato pomace silages significantly reduced the amount of mold that measured on silage samples after aerobic stability test (P<0,0001). The additives used in these study condition were increased the quality characteristics of tomato pomace silage and resistance to deterioration of silage after opening.
Keywords: Aerobic Stability, Ammonia Nitrogen, Green Walnut Husk, Silage Quality