Kronik böbrek hastalığında 25 (OH) D3 düzeylerinin belirlenmesi ve kolekalsiferol tedavisinin endotel disfonksiyonu üzerine etkisi
Effect of 25-hydroxyvitamin D3 (cholecalciferol) on endothelial dysfunction in dialysis patients
Yazar: YUSUF KARAKAŞ
Danışman: DOÇ. DR. GARİP ŞAHİN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Endotelyum = Endothelium ; Ergokalsiferol = Ergocalciferols ; Kardiyovasküler sistem = Cardiovascular system ; Kolekalsiferol = Cholecalciferol ; Vitamin D = Vitamin D

Özet:
Karakas, Y. Kronik böbrek  hastalığında 25 (OH)D3 düzeylerinin belirlenmesi ve kolekalsiferol tedavisinin endotel disfonksiyonu üzerine etkisi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Tıpta Uzmanlık Tezi, Eskişehir.2013.Kardiyovasküler olaylar KRY hastalarında oldukça fazladır. KRY hastalarında düşük 25(OH)D3 düzeylerinin olduğu bilinmektedir. Vitamin D düzeyi düşük KRY hastalarında oksidatif strese ve endotel disfonksiyonuna bağlı KAH insidansı artmıştır. Biz çalışmamızda KRY hastalarında vitamin D tedavisinin endotel disfonksiyonu üzerine etkisini belirlemeye çalıştık. Endotel fonksiyonları  doppler ile değerlendirildi. Beş dakikalık ön kol iskemisi sonrası reaktif hiperemi, endotel bağımlı dilatasyon ve endotel bağımsız dilatasyon, sublingual nitrogliserin verilmesi sonrası dilatasyon değerlerine bakıldı.Vitamin D düzeyi <30 mmol/L olanlar düşük olarak kabul edildi.Vitamin D düzeyi düşük hasta ve kontrol grubuna 8 hafta boyunca haftada 1 kez 50.000 IU vitamin D verildi. Tedavi öncesi ve sonrası FMD, NID, KIMK, değerleri ölçüldü. Ortalama 25(OH)D3 düzeyleri kontrol grubunda 34,26±8,7, hasta grubunda 30,0±13,4 nmol/L olarak tespit edildi.Karşılaştırıldığında, hastalarda %FMD 6,46±5,49 kontrolde 15,99±8,19, hastalarda %NID 13,02±6,5 kontrolde 25,48±12,98, hastalarda KIMK sol 0,79±0,15 ? sağ 0,78±0,14 ile kontrolde sol 0,6±0,09 ? sağ 0,59±0,09 olarak tespit edildi ve hasta ve kontrol grubu arasında FMD, NID, KIMK sağ/sol değerleri arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı. En düşük vitamin D değerinin hasta grubunda olduğu görüldü. 25(OH)D3 düzeyi düşük hastalarda replasman sonrası %FMD?nin anlamlı arttı.Tedavi öncesi 5,68±4,99?den tedavi sonrası 11,28±5,9?e çıktı  artış istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0,01). Vitamin D tedavisiyle KIMK sağ/sol ve NID değerleri arasında anlamlı fark olmadı. Sonuç olarak diyaliz hastalarında 25(OH)D3 düzeylerinin daha düşük olduğu ve KIMK değerinin daha yüksek olduğu tespit edildi. Kolekalsiferol tedavisiyle, öncelikle diyaliz hastalarında endotel disfonksiyonunu iyileştirebileceği ve KAH sıklığını azaltabileceği gösterildi. Yalnız bunu destekleyen uzun dönem klinik çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Karakas,Y. Effect of 25-hydroxyvitamin D3(cholecalciferol) on endothelial dysfunction in dialysis patients.Eskisehir Osmangazi University, Faculty of Medicine Department of Internal Diseases Speciality in Medicine Thesis, Eskisehir,2013. Cardiovascular event(CVE) are high in CKD compared to the general population. In patients with CKD, 25-hydroxyvitamin D3 low level is known. 25(OH)D3 deficiency patients with CKD have higher incidence of CVE due to the oxidative stress and endothelial dysfunction (ED). Our aim in this study, was to investigate the effect of 25(OH)D3 deficiency and supplementation on ED in patients with CKD who are treated with dialysis. Patients on dialysis and healthy controls were evaluated for ED by using Doppler ultrasound of brachial artery. Reactive hyperemia following 5 minutes forearm ischemia was accepted as endothelium-dependent vasodilatation(FMD) and compared to endothelium-independent vasodilatation in response to sublingual glyceril trinitrate (NID). Also, in all the participant CIMT was measured. FMD was performed before and after 8 weeks of oral cholecalciferol medication in 25(OH)D3 deficiency patients and healthy controls. Patients on dialysis had a lower FMD% of 6.46 (±5,49)  versus 15.99 (±8.19) and GTN% of 13.02 (±6.5) versus 25.48 (±12.98) of the controls. Patients on dialysis had higher CIMT left of 0.79 (±0.15) versus 0.60 (±0.09) and right (0.78±0.14 versus 0.59 (±0.09) than the controls. Level of p<0.05.The lowest 25(OH)D3 level was in dialysis patients. In 25(OH)D3 deficiency patients with CKD, after cholecalciferol administration, %FMD was significantly enhanced in dialysis patients at an average of 5.68 (±4.99) versus 11.28 (±5.91) of the controls. Response to CIMT left, CIMT right and %GTN was unaffected. These results show a significantly lower levels of 25(OH)D3  in the blood of dialysis patients compared to that of the controls. Also an increased level CIMT is shown with the dialysis patients.So cholecalciferol treatment could improve the ED and increases the level of FMD in patients on dialysis. The cholecalciferol supplement to dialysis patients may also prevent CVE, but this needs more long term clinical studies.