Endüstri 4.0 bağlamında sağlık hizmetlerinde dijitalleşme ve sağlıkta sanal organizasyon: Avrupa Referans Ağları örneği
Digitalization in health services and virtual organization in health in the context of Industry 4.0: The case of European Reference Networks
Yazar: MUHAMMED YUSUF AYDAMAK
Danışman: PROF. DR. ŞEBNEM YÜCEL
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; Yönetim Bilişim Sistemleri = Management Information Systems
Dizin: Avrupa Referans Ağları = European Reference Networks ; E-sağlık = E-health ; Endüstri 4.0 = Industrial 4.0 ; Nitel araştırma deseni = Qualitative research design ; Sanal örgütler = Virtual Organizations ; Sayısallaştırma = Digitization ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Sağlık örgütlenmesi = Health organizations ; Teletıp = Telemedicine

Özet:
Toplumsal düzende yaşanan pek çok gelişme genellikle endüstrileşme kavramı ve endüstrileşme sürecine paralel olarak yaşanan gelişmeler doğrultusunda açıklanabilmektedir. Nitekim bilgi ve iletişim teknolojilerinin ortaya çıkması Endüstri 3.0 kavramsallaştırması ile değerlendirilmektedir. Bu açıdan teknoloji çağımızda bilgi ve iletişim teknolojilerinde meydana gelen hızlı gelişimler toplumsal hayatı derinden etkilemekte ve değiştirmektedir. Sosyal sistemde yaşanan bu değişimler yine bir sosyal yapı olan örgütleri de etkileyerek organizasyon yapılarını değiştirmektedir ve ağ temelinde dijitalleştirilmiş yeni organizasyon modellerinin uygulanmasına yol açmaktadır. Bu durumun sağlık hizmetlerine yansıması olarak e-sağlık ve teletıp uygulamaları hayata geçirilmektedir. Avrupa Referans Ağları ise bu durumu oldukça farklı bir noktaya taşıyarak sanal organizasyonun sağlık hizmetlerindeki ilk ve tek örneği olmaktadır.
Avrupa Referans Ağları toplum içerisinde dezavantajlı bir grup olan nadir hastalık hastalarına odaklanarak birbirinden farklı yirmi dört sanal uzmanlık ağı ile yirmi altı farklı ülkeden sağlık kuruluşları ve sağlık birimini dijital temelde bir araya getirmektedir. Bu açıdan Avrupa Referans Ağları'nın sağlık hizmetlerinde dijitalleşme için önemi ortaya çıkmaktadır. Bu bağlamda Avrupa Referans Ağları'nın bu özellikli durumundan yola çıkılarak araştırmada örnek durum olarak seçilmiş sağlık hizmetlerinde dijitalleşme süreci nitel araştırma yöntemleri çerçevesinde durum çalışması olarak incelenmektedir.

Anahtar Sözcükler: Avrupa Referans Ağları; e-sağlık ve teletıp; sağlıkta dijitalleşme; nitel araştırma.

Abstract:
Many developments in the public order can generally be explained in line with the concept of industrialization and the developments experienced in parallel with the industrialization process. As a matter of fact, the emergence of information and communication technologies is evaluated with the Industry 3.0 conceptualization. In this respect, rapid developments in information and communication technologies in age of technology affect and change social life deeply. These changes in the social system also affect the organizations, which are also a social structure, and change the organizational structures and lead to the implementation of new digitalized organizational models on the basis of the network. As a reflection of this situation on health services, e-Health and telemedicine applications are being implemented. However, European Reference Networks take this situation to a very different point and become the first and only example of the virtual organization in health services.
European Reference Networks focus on rare disease patients, a disadvantaged group in society, and bring together healthcare organizations and health units from twenty-six different countries on a digital basis, with twenty-four different virtual expertise networks. In this respect, the importance of European Reference Networks for digitalization in health services emerges. In this context, the digitalization process in health services, which was chosen as a sample case in the research, is examined as a case study within the framework of qualitative research methods, based on this specific situation of European Reference Networks.

Keywords: European Reference Networks; e-Health and telemedicine; digitalization in health; qualitative research.