Çocuk ve adolesanlarda; COVİD-19 döneminde dental anksiyete nedenlerinin belirlenmesi ve dental kaygı düzeyleri üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi
In children and adolescents; determination of the causes of dental anxiety and evaluation of the effects on the levels of dental anxiety in the COVİD-19 period
Yazar: İREM NUR NAMAL
Danışman: PROF. DR. ÇİĞDEM KÜÇÜKEŞMEN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı / Pedodonti Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Dental anksiyete = Dental anxiety ; Doktorlar = Physicians ; Ergenler = Adolescents ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Pandemiler = Pandemics ; Sağlık anksiyetesi = Health anxiety ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Çocuk ve adolesanlarda, dental anksiyete görülme sıklığının ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi, yanısıra, Covid-19 pandemisi sebebiyle, hastane ortamında alınması gereken önlemlerin ve zorunlu/koruyucu hekim giysilerinin oluşturabileceği dental anksiyete düzeyleri üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız, Süleyman Demirel Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Pedodonti Anabilim Dalı Kliniği'ne başvuran, 4-18 yaş aralığındaki 570 gönüllü katılımcıların ve ebeveynlerinin, dental anksiyete ölçeklerini yanıtlamaları ve ebeveynlerin bilgi edinme formunu doldurmalarıyla gerçekleşmiştir. Veriler; Shapiro Wilk Testi, Mann Whitney U Testi, Kruskal Wallis Testi, Bonferroni Testi, Spearman korelasyonu ve Pearson Ki Kare Testiyle, istatistiksel olarak analiz edilmiştir (p < 0,05).
Bulgular: Çalışmamızda; 4-6 yaş grubunun Yüz İfadesi Skalası ve Venham Resim Testi ortalamaları sırasıyla; 2,6105 ve 2,4789 bulunmuştur. 7-12 yaş grubunun dental anksiyete düzeyi ortalamalarının 31,8684 olduğu ve %32'sinin dental anksiyetesi bulunduğu ve 13-18 yaş grubunun dental anksiyete düzeyi ortalamalarının 23,9789 olduğu ve %8,9'unun dental anksiyetesi bulunduğu gösterilmiştir. Katılımcıların dental anksiyetesi ile cinsiyet, yaş, ebeveynlerin dental anksiyetesi, ebeveynlerin medeni durumu, annenin çalışma durumu, ailenin aylık gelir düzeyi, dental tedavi geçmişi, hastane ortamında alınan Covid-19 önlemleri, hekim cinsiyeti ve hekim görünümü arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p < 0,05). Ayrıca Covid-19 vaka sayılarının yoğun olduğu zamanlarda başvuran, 13-18 yaş grubundaki hastaların dental anksiyeteleri, vaka sayılarının yoğun olmadığı dönemde başvuranlara oranla daha yüksek bulunmuştur (p < 0,05).
Sonuç: Dental anksiyete ve korkuya sebep olabilecek faktörlerin tespit edilmesi; hekim-hasta arasındaki iletişimin ve davranış yönlendirmesi tekniklerinin belirlenmesi, çocuk hastalarda ilerleyen yaşlara kadar devam edebilecek dental anksiyetenin önlenebilmesi ve dental anksiyetenin önlenerek, çocukların ve adolesanların ileriki yaşamlarında, düzenli ağız-diş sağlığı kontrollerinin ve tedavilerinin sağlanabilmesi açısından önem taşımaktadır.

Abstract:
Aim: It is aimed to determine the incidence of dental anxiety and related factors in children and adolescents, as well as to evaluate the effects of the precautions to be taken in the hospital environment due to the Covid-19 pandemic and the effects of mandatory/protective medical clothing on dental anxiety levels.
Material and Method: Our study was carried out after 570 volunteer participants aged 4-18, who applied to Süleyman Demirel University Faculty of Dentistry, Department of Pedodontics, and their parents answered the dental anxiety scales and filled the information form for the parents. Data; Statistical analysis was performed using Shapiro Wilk Test, Mann Whitney U Test, Kruskal Wallis Test, Bonferroni Test, Spearman correlation and Pearson Chi-Square Test (p < 0.05).
Results: In our study; The mean Facial Image Scale and Venham Picture Test of the 4-6 age group are respectively; 2.6105 and 2.4789 were found. It has been shown that the dental anxiety mean of the 7-12 age group was 31.8684 and 32% had dental anxiety, and the dental anxiety mean of the 13-18 age group was 23.9789 and 8.9% had dental anxiety. A statistically significant relationship was found between the dental anxiety of the participants and their gender, age, dental anxiety of the parents, marital status of the parents, employment status of the mother, monthly income level of the family, dental treatment history, Covid-19 measures taken in the hospital environment, physician gender and physician appearance ( p < 0.05). In addition, the dental anxiety of the patients aged 13-18 years, who applied when the number of Covid-19 cases was high, was found to be higher than those who applied when the number of cases was not high (p < 0.05).
Conclusion: Identifying factors that may cause dental anxiety and fear; It is important to determine the communication and behavior management techniques between the physician and the patient, to prevent dental anxiety that may continue until later ages in pediatric patients, and to provide regular oral-dental health checks and treatments in every slice of life of children and adolescents by overcoming dental anxiety.