Etkileşimli kitap okuma uygulamalarının çocukların dil ve sosyal-duygusal gelişimine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of interactive book reading practices on children's language and social-emotional development
Yazar: AYŞENUR ULUSOY ÜNLÜ
Danışman: PROF. DR. MÜBECCEL SARA GÖNEN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada 48-66 aylık çocuklara etkileşimli kitap okuma tekniği ile yapılan uygulamalarının geleneksel okuma tekniğine kıyasla dil ve sosyal duygusal gelişimlerine etkisi araştırılmıştır. Araştırma bağımsız anaokulunda 87 çocukla yürütülmüştür. Araştırma karma yöntem deneysel desendir. Veri toplama araçları olarak Aile Bilgi Formu, Kitap Okumaya Yönelik Tutum Ölçeği, Denver II Gelişimsel Tarama Testi, Türkçe Erken Dil Gelişim Testi ve Okul Öncesi Sosyal Duygusal Gelişim Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Uygulamada deney gruplarına etkileşimli kitap okuma tekniği ile, kontrol grubuna ise geleneksel kitap okuma tekniği ile 30 kitap okunmuştur. Araştırma sonucunda 48-60 aylık gruplarda ve 60-66 aylık gruplarda dil gelişiminde istatistiksel olarak etkileşimli kitap okuma tekniğinin geleneksel okuma tekniğine göre dil gelişimini daha çok desteklediği bulunmuştur. Aynı gruplarda sosyal duygusal gelişimlerinin değerlendirilmesi sonucu 48-60 aylık çocukların OSGÖ toplam puanlarında anlamlı farklılık bulunmuşken; 60-66 aylık çocuklarda anlamlı farklılık bulunamamıştır. 48-60 ve 60-66 aylık çocukların OSGÖ toplam puanlarının ön test ve son test bağımlı örneklem t testi sonuçlarında anlamlı farklılık bulunmuştur. Bu sonuca bağlı olarak bu gruplarda her iki tekniğinde sosyal duygusal gelişimi desteklediği; 48-60 aylık grupta etkileşimli kitap okuma tekniğinin geleneksel kitap okuma tekniğine göre daha etkili olduğu bulunmuştur. Ele alınan sosyal alt alanlarda 48-60 aylık grupta olumlu benlik imajı sergileme, hareketlilik düzeyini ve dikkatini düzenleme, çeşitli uyum becerileri alt boyutlarında anlamlı farklılık elde edilirken; bağımsızlık gösterme alt boyutu 48-60 ay ve 60-66 aylık çocuklarda anlamlı farklılık göstermiştir.

Anahtar sözcükler: etkileşimli kitap okuma, geleneksel kitap okuma, dil gelişimi, sosyal-duygusal gelişim

Abstract:
In this study, the effects of interactive book reading technique on the language and social emotional development of 48–66-month-old children compared to traditional reading technique were investigated. The study was conducted with 87 children in an independent kindergarten. The research is mixed method experimental design. Family Information Form, Attitude Toward Reading Scale, Denver II Developmental Screening Test, TEDIL and SEAM were used as data collection tools. In the application, 30 books were read to the experimental group with the interactive book reading technique and to the control group with the traditional book reading technique. It was found that the interactive book reading technique statistically supported language development more than the traditional reading technique in the 48-60-month-old and 60-66-month-old groups. As a result of the evaluation of the social emotional development of the same groups, a significant difference was found in the total scores of SEAM of 48-60-month-old children, while no significant difference was found in 60-66-month-old children. A significant difference was found in the pre-test and post-test dependent sample t-test results of 48-60 and 60-66-month-old children's SEAM total scores. It was found that both techniques supported social emotional development in these groups; interactive book reading technique was more effective than traditional book reading technique in the 48-60-month-old group. Significant differences were found in the sub-dimensions of displaying a positive self-image, regulating the level of mobility and attention, and various adaptation skills in the 48-60-month-old group, while the sub-dimension of showing independence showed significant differences in 48-60-month-old and 60-66-month-old children.

Keywords: interactive book reading, traditional book reading, language development, social-emotional development