Fotoğraf okuma, anlamlandırma ve nöroestetik disiplin ilişkisi
Photo reading, meaning and neuroaesthetic discipline relationship
Yazar: SAFİYE BULUŞ
Danışman: PROF. DR. ŞİRİN ŞENGEL
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Nöroloji = Neurology ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Fotoğraf, hayatın içinde var olan her şeyi görünür kılmaktadır. İnsanın duygu 
ve 	düşüncelerini 	ifade 	ederek 	aktarımını 	sağlayan, 	yaşanılan 	dünyayı 
anlamlandırmasını kolaylaştıran güçlü göstergelerdir. Görünenin ötesinde olan anlamın alıcı tarafından keşfedilmesini ve yeni anlamların üretilebilmesi için tıpkı bir kitap gibi okunmayı beklemektedirler.  
Bu çalışmada fotoğraf okuma ve anlamlandırma süreçleri içerisinde beynin işlevinin ve görsel beynin uzmanlaşmış olan alanlarının algı ve etkisinin ne/neler olabileceği sorusu çalışmanın ana problemini oluşturmaktadır. Bu problem kapsamında çalışmada nöroestetik ve fotoğraf disiplini arasındaki ilişki incelenmiştir. Bununla birlikte çalışmanın alt problemini; fotoğraf okuma, anlamlandırma gibi temel kavramların kullanılış ve tanımlarındaki karışıklığa ve farklılıklara yönelik öneri getirmek oluşturmaktadır. Kimi temel kavramların tanımının açık ve net yapılması gerektiği düşünülmektedir.  
Çalışmanın problemi doğrultusunda fotoğraf okuma ve anlamlandırma 
süreçlerinin nöroestetik disiplin ile olan ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu temel amaç kapsamında çalışmanın alt amacı, yeni fotoğraf okuma tekniklerinin geliştirilebilmesine yönelik farklı bir bakış açısı önermektir.  
Araştırma verisi elde etmek için nitel araştırma yöntemlerinden birisi olan doküman incelemesi kullanılmıştır. Bu doğrultuda anahtar kelimeler ile öncelikle birincil kaynaklara ulaşılmaya çalışılmış, ikincil kaynaklar da incelenerek bir bütünlük içerisinde değerlendirilme yapılmıştır. Bu bağlamda nöroestetik disiplinin fotoğrafın okunup, anlamlandırılma süreçleriyle olan ilgi/ilişkisi incelenmiştir. Sonuç olarak; fotoğraflar etkili birer uyaran olarak alıcının duygu, düşünce ve eylemlerinin harekete 
geçmesine, 	hatırlamasına, 	iletişim 	kurmasına, 	gerçeği 	görmesine 	katkı 
sağlamaktadırlar. Fotoğrafta okunmayı bekleyen anlam, beynin işlevi doğrultusunda 
görsel 	beynin 	uzmanlaşmış 	olan 	alanlarının 	yardımıyla 	alıcı 	tarafından 
algılanmaktadır. Bu noktada alıcının tam bir okuma ve anlamlandırma yapabilmesi için öncelikle bu alanların işlevini sağlıklı yerine getirmesi ve fotoğraf kompozisyonunda kullanılan tüm yapısal, görsel öğelerin bilinmesi gerekmektedir. Bu doğrultuda alıcı fotoğraftaki anlama yeni anlamlar katarak sürecin devamlılığını sağlamaktadır.  
  
Anahtar Kelimeler: Fotoğraf, Nöroestetik, Tıp, Sanat, Görsel Algı, Görsel Kültür, Görüntüleme Teknikleri

Abstract:
Regardless of the subject, photography makes everything that exists in life visible. They are powerful indicators that enable people to express their feelings and wishes, and make it easier to make sense of the world they live in. They wait for the meaning beyond the visible to be discovered by the receiver and to be read like a book so that a new transmission can be produced.  
In this study, the main problem of the study is the question of what the function of the brain and the specialized areas of the visual brain, perception and effect can be in the process of photo reading and interpretation. Within the scope of this problem, the relationship between neuroaesthetics and photography discipline was examined in the study. However, the sub-problem of the study consists of making suggestions for the confusion and differences in the use and definitions of basic concepts such as reading photography and making sense. It is considered that the definition of some basic concepts should be clear and concise.  
In this study, it is aimed to explain the relationship with the neuroaesthetic discipline in line with the function of the brain in the processes of photo reading and interpretation, the activation and effect of the specialized areas of the visual brain. It is thought that the necessity of interdisciplinary interaction is important, and in this context, it is desired to bring a different perspective by contributing to more comprehensive studies and the development of new photo reading techniques. document analysis, one of the qualitative research methods, was used to obtain the study data. In this direction, primary sources were tried to be reached with keywords, and secondary sources were also examined and evaluated in an integrated manner. In this context, the relationship between the discipline of neuroaesthetics and the processes of reading and making sense of the photograph is explained. In conclusion, as an effective stimulus, photographs help the recipient to act, remember, communicate, and see the reality of his feelings, thoughts and actions. The meaning waiting to be read in the photograph is perceived by the receiver with the help of the specialized areas of the visual brain, in line with the function of the brain. At this point, for the recipient to fully read and make sense of it, these areas must function properly and all the structural 
and visual elements used in the photographic composition must be known. In this direction, the receiver provides the continuity of the process by adding new meanings to the meaning in the photograph.  
   
Key Words: Photography, Neuroesthetics, Medicine, Art, Visual Perception, Visual  Culture, Imaging Techniques