Takayasu arteritinde koroner arter kalsifikasyonu
Coronary calcification at Takayasu arteritis
Yazar: AYÇA ÜÇGÜL
Danışman: PROF. DR. SABAHATTİN YURDAKUL
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Romatoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Takayasu arteriti = Takayasu arteritis

Özet:
Amaç :Kronik inflamasyonla seyreden otoimmun romatizmal hastalıklarda aterosklerozun hızlandığı bilinmektedir. Takayasu hastalığının kronik inflamasyonla giden bir hastalık olması sebebiyle bu hastalıkta da aterosklerozun artmış olabileceği düşünülebilir. Postmortem incelemelerde tipik Takayasu arteriti tutulumuna ait bulgular yanında ateroskleroza ait patolojik bulgulara da rastlanmıştır. Takayasu arteritli hastalarda subklinik aterosklerozun hızlandığı merkezimiz tarafından yapılan bir karotis USG çalışmasında gösterilmiştir. Yine bu çalışmada plaklar çoğunlukla Takayasu hastalığına bağlı tutulum yerlerinde görülmüştü. Bu noktadan hareketle, Takayasu'nun seyrek olarak tuttuğu (% 10) fakat sistemik aterosklerozun en yoğun tutulum yerlerinden biri olan koroner arterlerde kalsifikasyonun SLE'e oranla daha az olacağını varsayarak, mültidetektor bilgisayarlı tomografi (MDBT) yöntemi ile Takayasu arteritli ve kontrol grubu olarak SLE'li hastalarda koroner arter kalsifikasyon sıklığı ve şiddetini araştırdık.Yöntem :Çalışmaya sadece kadınlar alındı. Kronik böbrek yetmezliği olanlar çalışmadan dışlandı. Kırksekiz Takayasu arteritli hasta (yaş ort: 37.7 ± 8.3 yıl) ve 42 sistemik lupus eritematozuslu (yaş ort: 39.6 ± 8.8 yıl) hastada MDBT ile koroner arterlerde kalsifikasyon araştırıldı. Geleneksel aterosklerotik risk faktörleri de değerlendirildi.Bulgular :Aterosklerotik risk faktörleri açısından Takayasu'lu ve SLE'li hastalar karşılaştırıldığında Takayasu hastalarının ailede kardiyovasküler hastalık öyküsü (20/48 % 42 karşı 9/42, % 21, p = 0.045) ve sistolik tansiyonları SLE'lilere göre daha fazlaydı (141.3 ± 27.8 karşı 130.4 ± 19.6, p = 0.040). SLE'li hastaların daha önce steroid kullanma öyküsü Takayasu hastalarına göre daha fazlaydı (32/48, % 67'e karşı 38 /42, % 90, p = 0.010). SLE'li hastalarda koroner kalsifikasyon, Takayasu hastalarında olduğundan daha fazla oranda idi ancak istatiksel olarak anlamlı değildi (8/42, % 19 karşı 5/48, % 10, p = 0.245). Koroner kalsifikasyon oluşumunda sadece yaş Takayasu hastalarında etkili bağımsız değişken olarak bulundu (OR= 1.19 ; 95 % CI: 1.0-1.4 ; p = 0.033 ).Sonuç :Takayasu'da ateroskleroz gelişiminde lokal faktörler sistemik faktörlerden daha çok etkilidir.

Abstract:
Objectives:Chronic inflammatory diseases such as systemic lupus erythematosus (SLE) and rheumatoid arthritis are associated with accelerated atherosclerosis. We thaught that atherosclerosis might also be increased in Takayasu arteritis. Atherosclerotic lesions can be found along with vasculitic involvement in postmortem studies. A previous study from our department showed that patients with Takayasu arteritis were more likely to have aterosclerotic plaques in the carotid arteries and also plaques were seen mostly in places where vasculitic lesions were present. Coronary calcification burden in Takayasu was not sought before. Therefore, hypothesising that compared to SLE patients, Takayasu patients would have less atherosclerosis in the coronaries which are involved seldom by vasculitis itself (10 %), we investigated the frequency of having coronary calcification among patients with Takayasu and SLE using multidetector computed tomography (MDCT).Patients and Methods:Only female patients who do not have chronic renal failure were included in the study. Forty-eight patients with Takayasu arteritis (mean age: 37.7 ± 8.3 years) and 42 patients with SLE (mean age: 39.6 ± 8.8 years) were studied by MDCT. Also classical atherosclerotic risk factors were investigated.Results:Takayasu pateitns were more likely to have familial history of cardiovascular disease (20/48 42% vs 9/42, 21%, p = 0.045) and higher level of systolic blood pressure (141.3 ± 27.8 vs 130.4 ± 19.6, p = 0.040). The history of previous use of corticosteroids was more frequent among patients with SLE (32/48, 67 % vs 38 /42, 90 %, p = 0.010). Those patients having coronary calcification were almost twice more among patients with SLE than Takayasu (8/42, 19 % vs 5/48, 10 %, p = 0.245), however this was not statistically significant. Only age was found to be independently associated with coronary calcification (OR= 1.19 ; 95 % CI: 1.0-1.4 ; p = 0.033 ).Conclusion:Unlike what is seen in SLE, atherosclerosis in Takayasu arteritis could be more likely influenced by local factors rather than systemic factors.