Mikroalbüminürili tip 2 diyabet hastalarında nefropati ve ateroskleroz ilişkisinde inflamatuvar biyobelirteçlerin rolü
Role of inflammatory biomarkers in nephropathy and atherosclerosis in TYPE 2 diabetes mellitus patients with microalbuminuria
Yazar: HASİP ÇİRKİN
Danışman: PROF. DR. FERHAN GİRGİN SAĞIN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Ayak bileği = Ankle ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Diabetik nefropatiler = Diabetic nephropathies ; Mikroalbüminüri = Microalbuminuria ; Sitokinler = Cytokines ; İmmünositokinler = Immunocytokines ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Tip 2 Diabetes Mellitus (Tip2DM), dünyada yaygın olarak görülen bir kronik hastalıktır. Tip2DM'da gelişen endotel hasarına bağlı ortaya çıkan mikroalbüminüri (MAÜ) ve bu zeminde ilerleyen diyabetik nefropati (DN) hastalığın mikrovasküler komplikasyonlarının en önemlisidir. Bu çalışmanın amacı da, serum inflamasyon biyobelirteçleri (Monosit Kemoatraktan Protein-1 (Monocyte Chemoattractant Protein - MCP-1), Interlökin-6 (Interleukin-6 - IL-6), Interlökin-10 (Interleukin-10 - IL-10), Tümör Nekrozis Faktör-α (Tumor Necrosis Factor - TNF-α) ve Yüksek Duyarlı C-Reaktif Protein (High Sensitive C-Reactive Protein - Hs-CRP) ile DN ve ateroskleroz arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Bunun için MAÜ'sü olan ve olmayan toplam 80 Tip2DM'lu hastada Multipeks Assay yöntemiyle saptanan inflamatuvar biyobelirteçlerin düzeyleri ile DN'nin göstergesi olan MAÜ ve aterosklerozun göstergesi olan Ayak-Bilek Brakiyal İndeksi (Ankle Brachial Index - ABİ) ve kardiyometabolik belirteçler birlikte değerlendirilmiştir. Verilerin istatiksel analizi Student t Testi ve Pearson Coleration analizi ile yapılmıştır. Çalışmanın verilerine göre, MAÜ olan ve olmayan gruplar arasında inflamatuvar biyobelirteçlerin düzeylerinde  anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Benzer şekilde, her iki grupta ABİ ortalamalarına bakıldığında ABİ değerleri 0.9-1.3 aralığında ve normal değerlerdedir. MAÜ olan ve olmayan gruplar arasında anlamlı bir fark yoktur. MAÜ'lü hastalarda inflamatuvar biyobelirteçler olan IL-6, IL-10, MCP-1 ve TNF-α ile kardiyometabolik belirteçler olan Tkol, TG ve LDL arasında orta ya da güçlü korelasyon vardır. Belirtilen inflamatuvar biyobelirteç miktarları arttıkça kardiyometabolik belirteçler de anlamlı olarak artmaktadır. Bununla birlikte MAÜ'lü hastalarda aterosklerozda belirleyici faktör olan ABI ile inflamatuvar biyobelirteçler ve kardiyometabolik belirteçler arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Sonuç olarak,  Tip2DM'li hastalarda inflamatuvar belirteçlerin erken nefropati tanısında görülen MAÜ ve ateroskleroz göstergesi olan  ABI ölçümleri ilk kez birlikte araştırılmıştır. Tip2DM'lu hastalarda geniş kohortlarla, MAÜ subgrupları oluşturarak ya da prospektif tasarımla yapılacak yeni çalışmalar, DN ve ateroskleroz ilişkisini daha iyi anlamamıza neden olabilir.

Abstract:
Type 2 Diabetes Mellitus (Type 2DM) is a common chronic disease in the world. Microalbuminuria (MAU) which is due to endothelial damage in Type 2DM leads to progressive diabetic nephropathy (DN). These two are the most important microvascular complications of the disease. The aim of this study was to investigate the relationship between serum inflammation biomarkers (Monocyte Chemoattractant Protein-MCP-1), Interleukin-6 (Interleukin-6-IL-6), Interleukin-10 (Interleukin-10-IL-10), Tumor Necrosis Factor (TNF-α), High Sensitive C-Reactive Protein (Hs-CRP) and DN and atherosclerosis. The levels of inflammatory biomarkers were detected by Multipex Assay method in patients with Type2DM (MAU (+), n=40; MAU (-) n=40). Ankle Brachial Index (ABI) which is an indicator of atherosclerosis was also determined along with routine cardiometabolic markers. Student t Test and Pearson test was used for statistics. 
No significant difference was found in the levels of inflammatory biomarkers between the 2 groups (MAU (+), MAU (-)). Similarly, in both groups, ABI values were within the normal range of 0.9-1.3 and thus no significant difference between the groups. A moderate or strong correlation was detected between inflammatory biomarkers IL-6, IL-10, MCP-1 and TNF-α and cardiometabolic markers Tkol, TG and LDL in patients with MAU (+). Cardiometabolic markers increased significantly parallel to the inflammatory biomarkers' increase. However, no significant relationship was found between ABI, the determining factor in atherosclerosis, in patients with MAU (+), and inflammatory biomarkers and cardiometabolic markers. As a result, MAU, ABI and inflammatory markers in patients with Type 2DM have been investigated together for the first time. New studies with large cohorts, MAU subgroups, or prospective designs may lead to a better understanding of the relationship between DN and atherosclerosis.