Kronik kalp yetmezlikli hastaların yaşam kaliteleri ve öz-bakım davranışları
Quality of life and self care behaviors with chronic heart failure patients
Yazar: AYSEL DURADEMİR BADIR
Danışman: DOÇ. DR. BİRSEN YÜRÜGEN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1998
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Kalp yetmezliği = Heart failure ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Özbakım = Self-care

Özet:
Bu araştırma; kronik kalp yetmezlik!! hastaların yaşam kalitelerini ve öz-bakırn davranışlarını belirlemek ve elde edilen veriler doğrultusunda bir eğitim kitapçığı hazırlamak amacıyla planlanmış ve gerçekleştirilmiştir. Araştırma; Marmara Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Polikiniği'nde 15 Ocak-15 Mayıs 1997 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Örneklem grubu; öykü, klinik bulgular ve ekokardiyagrafı bulguları ile kesin olarak kronik kalp yetmezliği tanısı konmuş, en az 6 aydır izlenen, herhangi bir iletişim sorunu olmayan ve 20 yaşın üstünde 80 hasta alınmıştır. Araştırma verileri; "Hasta Bilgi Formu", "Nottingham Sağlık Profili" ve "KKY'li Hastaların Öz-Bakım Davranışlarını Değerlendirme Formu" kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmanın ilk aşamasında; İngilizce olan Nottingham Sağlık Profili'nin dil geçerliliği yapılmıştır. Ölçeğin güvenirliği için ise, "Test-Tekrar Test" yöntemi kullanılmıştır. Ölçek 30 hastaya 1 hafta ara ile 2 kez uygulanmıştır. Güvenirlik katsayıları; enerji ve fiziksel hareket boyutu için.87, ağrı ve uyku boyutu için.92, sosyal izolasyon boyutu için.87, emosyonel reaksiyonlar boyutu için.96 olarak bulunmuştur. Araştırmacı tarafından hazırlanan KKY'li Hastaların Öz-Bakım Davranışlarını Değerlendirme Formu'nun içerik geçerliği için uzman görüşüne başvurulmuştur. Formun güvenirliği için "İç Tutarlık" yöntemi kullanılmış ve Cronbach's alfa değeri.95 olarak belirlenmiştir.İkinci aşamada; 80 KKY'li hastanın yaşam kalitesi ve öz-bakım davranışları, incelenmiştir. Verilerin değeriendirilmesinde;"Yüzdelik", "T Testi", "Tek Yönlü Varyans Analizi", "Pearson Momentler Çarpımı Korelasyonu" teknikleri kullanılmıştır. Hastaların % 58-8'i erkek, % 40'ı ilkokul mezunu, % 38.8'i 25 ay ve daha uzun bir süreden beri kalp yetmezliğine sahip ve New York Kalp Birliği Fonksiyonel Sınıflamasına göre sınıf lll'te yeralmaktadır. Cinsiyet, gelir durumu, sosyal güvence, düzenli doktor kontrollerine gelme ve eğitim durumlarına göre hastaların yaşam kaliteleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark belirlenmemiştir. NYKB Fonksiyonel Sınıflamasına göre Nottingham Sağlık Profıli'nin tüm alt boyutlarında anlamlı etkilenme farklılıkları bulunmuştur. Hastaların aktivite-dinlenme, ilaçların kullanımı, kilo-sıvı izlemi ve diyete yönelik yetersiz öz-bakım davranışlarına sahip olduğu bulunmuştur. Düzenli doktor kontrolüne gelme, sosyal güvence, geliri giderini karşılama durumu ve eğitim durumlarına göre öz-bakım davranışları arasında istatiksel olarak anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Yaşam kalitesi ve öz-bakım arasında ise değişen derecelerde anlamlı ilşkiler belirlenmiştir.

Abstract:
This study was planned to determine the self-care behaviors and quality of life of chronic heart failure patients. With the data that was obtained, a patient education booklet was prepared. The research was carried out in the outpatient department of the Cardiology Service at Marmara University between January 15 and May 15 1997. The sample group consisted of 80 patients över the age of 20. AH were conclusively diagnosed with chronic heart failure, based on history, clinical symptoms and echocardiography findings. Data was collected using the "Patient Information Form", "Nottingham Health Profile", and "Chronic Heart Failure Patients' Self-Care Behaviors Evaluation Form". The fırst stage of the study was the translation of the Nottingham Health Profile into Turkish and the establishment of language validity. Reliability was established by using the "Test-Retest" method. The scale was administred to the same 30 patients on two consecutive weeks. The reliability coefficients for the various dimensions of the profile were as follovvs: energy and physical activity,.87; pain and sleep,.92; social isolation,.87; and emotional reactions,.96. Nursing experts were consulted to establish content validity of the Chronic Heart Failure Patients' Self-Care Behaviors Evaluation Form". The "Internal Consistency Method" was used to determine reliability, The Cronbach' s a score was.95. in the second stage, 80 patients with chronic heart failure were surveyed to determine their quality of life and self-care behaviors.The data were evaluated statistically by the "Percentage", "T Test", "Analysis of Variance", and "Pearson Correlation" tests. 58.8 % of the patients were male, 40 % had only an elementary school education, and 38.8 % had been ili with chronic heart failure for 25 months ör longer and were rated as Class tll according to the New York Heart Association Functional Classifıcation Scale. There was no statistically significant difference found betvveen puality of life and the following variables: sex, income, education level, social security, and regularity of doctor visits. A significant relationship was found betvveen the various sub-dimensions of the Nottingham Health Profile and the Functional Classifıcation of the New York Heart Association. AH of the subjects were found to be inadeguate in the follovving self- care categories: activity/rest; use of medications; weight/fluid control; and diet. There was a significant difference betvveen self-care behaviors and the follovving variables: regularity of doctor visits, income, education level, and social security. A significant relationship was found betvveen self-care behaviors and guality of life.