Hellenistik Dönem'de Batı Anadolu'da güç çatışmaları
Political struggles in Western Anatolia in the Hellenistic period
Yazar: SUAT TÜRKSEVER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE GÜL KÜÇÜKBEZCİ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Batı Anadolu = West Anatolia ; Eski Çağ = Old Age ; Eski Çağ tarihi = Old Age history ; Güç mücadelesi = Power struggle ; Güç sistemleri = Power systems ; Helenistik Dönem = Hellenistic Period ; Çatışma = Conflict ; İsyanlar = Rebellions

Özet:
Bu çalışmada, Batı Anadolu'daki güç mücadeleleri ele alınmıştır. Çalışmanın konusu Perslerin Lydia Devleti'ni yıkmasından MÖ 126 yılında Roma'nın bölgede Küçük Asya Eyaletini kurmasına kadar geçen yaklaşık 400 yıllık bir siyasi dönemi kapsamaktadır. Batı Anadolu, tarih boyunca birçok kargaşaya ve istikrarsızlığa sahne olmuştur. Bölge, kuzeyde Bithynia, güneyde Lykia ve Pamphylia, batıda kuzeyden güneye Mysia, Pisidia, Phrygia ve Karia yer alırken doğu sınırında ise Galat bölgesinden oluşmaktadır. Bölge, Ege, Karadeniz ve Akdeniz gibi denizlerle de çevrelenmiştir. Ticaret yollarının üzerinde olması, topraklarının verimli olması, Ege, Akdeniz ve Marmara Denizi'yle çevrili olması ve Avrupa'ya açılan bir kapı olması bölgenin önemini oldukça arttıran sebepler olmuştur. 
Hellenistik Dönem öncesi Perslerin Anadolu'yu ele geçirmesiyle birlikte ortaya çıkan huzursuzluklar sonucunda İonia İsyanı ortaya çıkmış bunu Genç Kyros İsyanı ve Satrap İsyanları izlemiş ardından İskender'in gelmesiyle Perslerin egemenliği son bulmuştur. Hellenistik Dönem'de bölgedeki güç mücadelesi Antiokhos Hierax, Akhaios gibi bölgeyi siyasi anlamda önemli ölçüde etkileyen isyanların ortaya çıkmasına sebep olmuşken aynı zamanda Bithynia ve Pergamon Devleti'nin kendi aralarındaki mücadeleler bölgedeki kaosun artmasına neden olmuştur. Bunların ardından Pergamon Kralı III. Attalos'un vasiyeti üzerine ortaya çıkan Aristonikos İsyanı'nın son bulmasıyla Roma'nın Anadolu'daki hâkimiyet dönemi başlamıştır.
Çalışmanın amacı, yaklaşık MÖ 500 ile MÖ 126 yılları arasında Batı Anadolu'daki güç mücadelelerini Anadolu, Grek ve Roma kaynaklarını ele alarak çerçevesini çizmektir. Bu konu ele alınırken Anadolu yazıtları ve antik kaynakların yanında modern literatürden de faydalanılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Hellenistik Dönem, Batı Anadolu, İsyan, Hierax, Akhaios, Aristonikos, Roma.

Abstract:
This work contains the power struggles in Anatolia. The topic of the work covers a political period of approximately 400 years long, starting from Persians crushing the State of Lydia to Romans founding the Province of Asia Minor in the region. Throughout history, Western Anatolia has been a scene of many disorders and instability. The region consists of Bithynia at North, Lykia, and Pamphylia down South, Galatia and from North-West to South-West Mysia, Pisidia, Phrygia, and Karia. The region is also surrounded by seas such as the Aegean Sea, the Black Sea, the Mediterranian Sea, and the Marmara Sea. Being on trade routes, having fertile soil, being surrounded by the seas of Aegean, Mediterranean, and Marmara, and being the gate that opens to Europe are the causes that significantly increased the importance of the region. 
 Before the Hellenic Period, the Ionia rebellion caused by the unrest due to the Persian conquest of Anatolia, emerged, this rebellion was followed up by Young Kyros Rebellion and Satrap Rebellion, afterwards Persian control ended with Alexander's arrival. During the Hellenistic Period, while power struggles in the region caused rebellions that affected the region in political ways such as Antiokhos Hierax and Akhaios rebellions, also the wars between Bithynia and Pergamon State led to increasing chaos in the region. Later on with the ending of the Aristonikos rebellion which started through the decree of Attalos III, King of Pergamon, Roman control over the region started. 
The purpose of this work is to explain the power struggles in Western Anatolia between 500 B.C. and 126 B.C. by using Greek and Roman sources. While addressing this topic, besides Anatolian inscriptions and ancient sources, modern works of literature were also used.
Key Words: Hellenistic Period, Western Anatolia, Rebellion, Hierax, Akhaios, Aristonikos, Rome.