Ergenlerde karakter güçleri ile zorbalık arasındaki ilişkinin incelenmesi
Analyzing the relationship between character strength and bullying in adolescents
Yazar: EMİNE GÜLBAHAR
Danışman: DOÇ. DR. TUĞBA SARI
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Karakter = Character ; Karakter güçleri = Character strenghts ; Zorbalık = Bullying

Özet:
Bu araştırmada, lise 9,10,11 ve 12. sınıflarda okuyan ergenlerin karakter güçleri ile zorba ve kurban olma durumu arasındaki ilişkiye bakılmış, karakter güçlerinin zorbalık için anlamlı bir yordayıcı olup olmadığı araştırılmıştır. Ayrıca karakter güçleri ve zorbalığın cinsiyet değişkenine göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir.
Araştırma grubunu, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Kocaeli ili Gebze, Darıca, Çayırova ilçelerinde bulunan tüm liselerde öğrenim gören öğrenciler arasından uygun örnekleme yöntemi ile seçilmiş 664 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada, Karakter Gelişim İndeksi, Akran Zorbalığı Belirleme Ölçeği Ergen Formu ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır.
Verilerin istatistiksel analizlerinde SPSS 24.0 for Windows paket programı kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda, karakter güçlerinin birbiriyle ilişkileri ile karakter güçlerinin kurban ve zorba ölçekleri arasındaki ilişkiye bakıldığında genel olarak düşük düzeyde ilişkilere sahip olduğu görülmüştür. Toplam kurban puanı ile kararlılık, alçakgönüllülük, iyimserlik, nezaket, yakınlık, sakinlik, cesaret, bilgelik, maneviyat ve dürüstlük güçleri ilişkili bulunurken affedicilik gücü ilişkili bulunmamıştır. Toplam zorba puanı ise kararlılık, alçakgönüllülük, iyimserlik, nezaket, yakınlık, sakinlik, bilgelik, maneviyat ve dürüstlük güçleri ile ilişkili bulunurken cesaret ve affedicilik güçleri ile ilişki bulunmamıştır. Yapılan regresyon analizi sonucu karakter gelişim indeksin de yer alan kararlılık ve dürüstlük gücü, kurban olmadaki toplam varyansın % 10 'unu açıklarken karakter gelişim indeksin de yer alan kararlılık, alçakgönüllülük, maneviyat ve dürüstlük gücü, zorba olmadaki toplam varyansın % 16 'sını açıklamıştır. Cinsiyet değişkenine göre yapılan incelemede karakter gelişim indeksi ölçeğinin İyimserlik, Nezaket, Sakinlik, Cesaret, Bilgelik ve Dürüstlük alt boyutlarında cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu bulunmuştur. Yine cinsiyet değişkenine göre öğrencilerin toplam kurban ve toplam zorba puanlarının erkek öğrencilerde kız öğrencilere göre daha yüksek olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Ergenlik dönemi, karakter güçleri, zorbalık.

Abstract:
In this research, we have examined the relationship between character strengths and the situation of being bully and victim in adolescents studying ninth, tenth, eleventh and twelfth grade in high school. In addition to this, we have examined whether character strength and bullying differs according to gender.
Research group consist of 664 students studying high school in Kocaeli- Gebze, Darıca, Çayırova in 2018-2019 education period and chosen by proper sampling method. In this research, Character Development Index, Peer Bullying Scale Adolescent Form and Personal Information Form have been used.
In data statistical analyze, SPSS 24.0 for Windows program has been used. In conclusion of this research, when we look at the relationship between character strengths and the relationship between victims and bullies scale, we have concluded that they have generally low level relations. Although total victim score and determination, modesty, optimism, kindness, closeness, calmness, courage, wisdom, spirituality and honesty have strong relationship, it has been concluded that forgiveness and total victim score are not related. On the other hand, however total bullying score and determination, modesty, optimism, kindness, closeness, calmness, wisdom and spirituality have strong relationship, it has been concluded that courage and forgiveness are not related with total bullying score. Regression analysis shows that determination and honesty strength which are parts of character development index , explain 10% of total variance of being victim and also shows that determination, modesty , spirituality and honesty strength which are also parts of character development index , explain 16% of total variance of being bully. In the examination that has been done according to gender variable, in the sub-dimension of character development inde -Optimism, Kindness, Calmness, Courage, Wisdom and Honesty- statistically meaningful differences have been  found. Also, according to the gender variable, it has been achieved that total victim and bullying score are higher in male students in comparison to female students. 
Keywords: Adolescence period, character strengths, bullying.