Farklı renklerdeki LED ışıkların Rhododendron luteum Sweet. tohumlarının çimlenmesi üzerine etkileri
The effects of LED ligths in differnet colours on germination of Rhododendron luteum Sweet. seeds
Yazar: MURAT ÜNSAL
Danışman: YRD. DOÇ. BAHADIR ALTUN
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Işık enerjisi tarımsal üretimde en önemli etmenlerden biridir. Işık bitkilerin büyüme ve gelişmelerinde ışıklanma süresi, ışığın şiddeti ve ışığın dalga boyu olmak üzere üç önemli ekolojik özelliği ile etki etmektedir. Her geçen gün gelişen teknoloji ile birlikte güneş ışığına takviye olarak veya kapalı ortamlarda ışık kaynağı olarak yapay ışıklar kullanılmaktadır. Bu amaçla kullanılan en son teknoloji ürünü yapay ışık kaynağı ise  Işık Yayan Diyotlar (LED)' dır.
Bu araştırma farklı renklere sahip (Gün ışığı LED, Mavi LED, Kırmızı LED ve Mavi LED+Kırmızı LED (%50+%50)) LED ışıklarının R. luteum tohumlarının çıkış oranları ve fide gelişimleri üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
LED ışıkları, köpük kaplarda asidik torf üzerine yüzeysel olarak ekilen tohumlara 16/8 saat (ışık/karanlık) şeklinde uygulanmıştır. Çalışmada elde edilen  çıkış oranları veriler değerlendirildiğinde Gün ışığı, Kırmızı LED, Kırmızı+Mavi LED, Mavi LED ışıklarda çıkış oranı sırasıyla (%61, %45.66, %43, %35) olarak belirlenmiştir.
Çalışmada bitki boyu üzerine yapılan analizlerde, farklı ışık renklerinin bitki boyları üzerine etkisinin istatistiki olarak önemli (p<0.01) olduğu belirlenmiştir. Araştırmada en uzun boylu bitkiler incelendiğinde Kırmızı+mavi LED, Kırmızı LED, Mavi LED, Gün ışığı LED'lerde sırasıyla (10.342 cm, 10.262 cm, 7506 cm, 7.139cm ) verileri elde edilmiştir.
Fidelerin çap ölçümlerine ait bulgularda ise, farklı ışık renklerinin fide çapları üzerine etkisinin istatistiki olarak önemli (p<0.01) düzeyde olduğu belirlenmiştir. En kalın fide çapıları Gün ışığı, Mavi LED, Kırmızı LED, Kırmızı+Mavi LED'lerinde sırasıyla (0.147mm, 0.104mm, 0.085mm, 0.077mm) tespit edilmiştir..
Diğer parametrede ise yaprak sayıları incelenmiş ve fidelerdeki yaprak sayısı miktarına, ışık renklerinin çok önemli düzeyde (p<0.01)  etkisinin olduğu tespit edilmiştir. En fazla yaprağın Gün ışığı, Mavi LED, Kırmızı+Mavi LED, Kırmızı LED'lerde sırasıyla (3.547, 2, 1.550, 1.302) adet olduğu belirlenmiştir.
Çalışmada sonuç olarak çıkış oranı ve fide büyüme parametreleri göz önüne alındığında en yüksek çıkış oranının ve en iyi fide gelişiminin gün ışığı uygulamasında meydana geldiği tespit edilmiştir. Her ne kadar en uzun boylu fideler Kırmızı+Mavi LED ve Kırmızı LED uygulamalarında meydana gelse de bu ortamlardaki fidelerin cılız olduğu gövde çaplarının ve yaprak sayılarının düşük olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Light energy is one of the most important factors in agricultural production. The light period in the growth and development of plants affects the three important ecological features of light, the intensity of light and the wavelength of light. Artificial lights are used as a supplement to sunlight with the ever-developing technology or as a light source in indoor environments. The state-of-the-art artificial light source used for this purpose is Light Emitting Diodes (LED).
This research was conducted to determine the effect of LED lights on the emergence rates of R. luteum seeds and on seedling development with different colors (Daylight LED, Blue LED, Red LED and Blue LED + Red LED (50% + 50%)).
The LED lights were applied to the seeds grown on the acidic peat in foam cups superficially in the form of 16/8 hours (light / dark). The output rates of Daylight, Red LED, Red + Blue LED and Blue LED light were determined as 61%, 45.66%, 43%, 35%, respectively.
In the analysis of plant height in study, it was determined that the effect of different light colors on plant height was statistically significant (p <0.01). When the longest plants in the study were examined, data were obtained (10.342 cm, 10.262 cm, 7506 cm, 7.139 cm) in Red + Blue LED, Red LED, Blue LED and Daylight LED respectively.
In the findings of diameter measurements of fidelites, it was determined that the effect of different light colors on seedling diameters was statistically significant (p <0.01). When the thickest seedling diameter was examined, the data obtained from Daylight, Blue LED, Red LED, Red + Blue LED were obtained respectively (0.147mm, 0.104mm, 0.085mm, 0.077mm).
In the other parameter, the leaf counts were examined and it was determined that the number of leaves in the fidelity was very significant (p <0.01). It has been determined that the maximum number of leaves is (3.547, 2, 1.550, 1.302) in daylight, blue LED, red + blue LED and red LED respectively.
As a result, in this study, it was determined that the exit rate and seedling growth parameters in this study were the most affected by exit rate and best seedling growth during daylight application. Although the tallest fidelity tallies in the applications of Red + Blue LED and Red LED, it was determined that the fuselage in this environment is weak and the stem diameters and leaf counts are low.