Bitkisel üretim desteklemelerinin ayçiçeği ve buğday ekiliş alanlarına etkisinin incelenmesi; Tokat ili Zile ilçesi örneği
Study of the effect of vegetal production subsidies on sunflower and wheat cultivation areas; Example of Tokat province Zile district
Yazar: MUSTAFA ERDEM ÇİNİ
Danışman: PROF. DR. HİLMİ ERDAL ; PROF. DR. GÜLİSTAN ERDAL
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Gıdanın temel kaynağı olan tarım sektörü artan nüfus ve kuraklık gibi etmenler ile dünyada ve Türkiye'de her geçen gün önemini artırmaktadır. Tarım sektörünün ve paydaşlarının sürdürülebilirliğinin sağlanması için tüm ülkelerde destekleme politikaları uygulanmaktadır. Tüm ekonomiler için tarımı destekleme politikalarının etkinliğinin analiz edilmesi ve en fazla faydayı sağlayacak şekilde biçimlendirilmesi önemli bir konudur. Türkiye'de de tarım sektörü çeşitli araçlar ile desteklenmektedir. Bu çalışmada Türkiye için stratejik öneme sahip ayçiçeği ve buğday ürünlerinin ekiliş alanları üzerinde bitkisel üretim desteklemelerinin etkisi panel veri analizi ile araştırılmıştır. Çalışmada uygulanan panel veri analizinde Tokat ili Zile ilçesi çiftçilerine ait 2014-2019 yılları arası Tarım ve Orman Bakanlığı kayıtlarından alınan resmi rakamlar kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre, ayçiçeği ekiliş alanı üzerinde en etkili destekleme aracının prim ödemesi desteği olduğu tahmin edilmiştir. Buğday ekiliş alanı üzerinde ise en etkili destekleme aracının mazot gübre desteği olduğu tahmin edilmiştir. Bunun yanında ayçiçeği ve buğday ekiliş alanları üzerinde ürünün satışından elde edilecek gelire oranla ödenen desteklemelerin çok daha fazla etkiye sahip olduğu tahmin edilmiştir.

Abstract:
The agricultural sector, which is the main source of food, is increasing its importance in the world and Turkey with factors such as increasing population and drought especially in recent years. In order to ensure the sustainability of the agricultural sector and its stakeholders, subsidy policies are implemented in all countries. It is an important issue for all economies to analyze the effectiveness of agricultural subsidy policies and to shape them in a way that will provide the most benefit. The agricultural sector in Turkey is also supported by various means. In this study, the effect of plant production subsidies on the cultivation areas of sunflower and wheat products, which are strategically important for Turkey, was investigated by panel data analysis. In the panel data analysis applied in the study, official figures from the Ministry of Agriculture and Forestry records between 2014-2019 belonging to the farmers of Zile district of Tokat province were used. According to the results of the analysis, it has been estimated that the most effective subsidy tool in the sunflower cultivation area is premium payment support. On the wheat cultivation area, it was estimated that the most effective subsidy tool was fuel fertilizer subsides. In addition, it has been estimated that the subsidies paid on the sunflower and wheat cultivation areas have a much greater effect than the income to be earned from the sale of the crop.