Koronavirüs pandemisi sürecinde bedensel engelli bireyler ve bakım verenlerinin fiziksel aktivite katılımları ile yaşam kalitelerinin incelenmesi
Investigation of physical activity participation and quality of life of physically disabled individuals and carecarers during the coronavirus pandemic process
Yazar: AZİZ NEDİM
Danışman: DOÇ. DR. İLKNUR NAZ GÜRŞAN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; Bedensel engelliler = Physical handicappeds ; COVID 19 = COVID 19 ; Engellilik = Disability ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Pandemiler = Pandemics ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Giriş-Amaç: Tüm dünyada hareketsiz bir yaşama sebep olan Koronavirüs pandemisi süreci bedensel engelli bireylerin sağlık kuruluşlarına katılımlarını da kısıtlamıştır. Çalışmamızın amacı pandemi sürecinde bedensel engelli bireyler ve tipik gelişim gösteren bireyler ile bakım verenlerinin fiziksel aktivite ve yaşam kalitelerini karşılaştırmak ve bu gruplarda fiziksel aktivite yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi incelemektir. 
Materyal-Metod: Çalışmamıza bedensel engelli (n=32) ve tipik gelişim gösteren (n=32) bireyler ile bakım verenleri (n=64) olmak üzere toplam 128 kişi dahil edildi. Bedensel engelli ve tipik gelişim gösteren bireylerin fiziksel aktivite katılımları, Çocukluk ve Ergenlik Fiziksel Aktivite Biçimleri Anketi; yaşam kaliteleri, Çocuklar için Yaşam Kalitesi Ölçeği, bakım verenlerin fiziksel altivite katılımları, Aktivite Günlüğü, Uluslararası Fiziksel Aktivite Ölçeği Kısa Formu, Cooper anketi; yaşam kaliteleri, SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği; bakım yükleri Zarit Bakım Yük Ölçeği ile değerlendirildi. İstatistiksel analizler için SPSS version 21.0  programı kullanıldı. 
Bulgular: Bedensel engelli bireylerin fiziksel aktivite katılımları ile fiziksel sağlık ve sosyal işlevsellik ile ilgili yaşam kalitesi tipik gelişim gösteren bireylere göre daha düşük düzeydeydi (p<0,05). Bedensel engelli bireylerin bakım verenlerinin aktivite günlüğü ile kaydedilen fiziksel aktivite katılımları tipik gelişim gösteren bireylerin bakım verenlerinin aktivite katılımlarına göre daha yüksek, yaşam kaliteleri daha düşük düzeydeydi (p<0,05). Tipik gelişim gösteren bireylerde fiziksel aktivite ile yaşam kalitesi arasında bir ilişki bulunmazken (p>0,05), bedensel engelli bireylerde fiziksel aktiviteye katılım ile yaşam kalitesi ilişkili bulundu (p<0,05). Hem bedensel engelli hem de tipik gelişim gösteren bireylerin bakım verenlerinde fiziksel aktivite yaşam kalitesi ile pozitif ilişki gösterdi (p<0,05). 
Sonuç: Çalışmamızda bedensel engelli bireylerin fiziksel aktivite katılımlarının tipik gelişim gösteren bireylere kıyasla daha düşük düzeyde olduğu ve fiziksel aktivite katılımının artışıyla yaşam kalitesinin arttığı sonucuna varılmıştır. Bakım verenler açısından ise bedensel engelli bireylerin bakım verenlerinde fiziksel aktivite düzeyinin tipik gelişim gösteren bireylere göre daha yüksek olduğu, hem bedensel engelli, hem de tipik gelişim gösteren bireylerde fiziksel aktivite artışıyla yaşam kalitesinde artış olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Introduction- Aim: The coronavirus pandemic process, which causes a sedentary life all over the world, has also limited the participation of physically disabled individuals in health institutions. The aim of our study is to compare the physical activity and quality of life of physically disabled individuals and individuals with typical development and their caregivers during the pandemic process and to examine the relationship between physical activity quality of life in these groups.
Material- Method: A total of 128 people, including physically disabled (n=32) and typically developing (n=32) individuals and their caregivers (n=64), were included in our study. Physical activity participation of individuals with physical disabilities and typical development, Childhood and Adolescence Physical Activity Forms Questionnaire; quality of life, Children's Quality of Life Scale, caregivers' participation in physical activity, Activity Diary, International Physical Activity Scale Short Form, Cooper questionnaire; quality of life, SF-36 Quality of Life Scale; care burdens were evaluated with the Zarit Care Burden Scale. SPSS version 21.0 program was used for statistical analysis.
Results: Physical activity participation of individuals with physical disabilities and quality of life related to physical health and social functionality were lower than those of individuals with typical development (p<0.05). The physical activity participation of the caregivers of the physically disabled individuals recorded with the activity diary was higher than the activity participation of the caregivers of the individuals with typical development, and their quality of life was lower (p<0.05). While there was no relationship between physical activity and quality of life in individuals with typical development (p>0.05), participation in physical activity was found to be related with quality of life in individuals with physical disabilities (p<0.05). Physical activity showed a positive relationship with quality of life in caregivers of both physically disabled and typically developing individuals (p<0.05).
Conclusion: In our study, it was concluded that the physical activity participation of physically disabled individuals is lower than those with typical development, and the quality of life increases with the increase in physical activity participation. In terms of caregivers, it was concluded that the level of physical activity in the caregivers of the physically disabled individuals is higher than the individuals with typical development, the quality of life may increase with the increase in physical activity in both physically disabled and typically developing individuals.