Laffer eğrisi'nin Türkiye için tahmini
The estimation of Laffer curve for Turkey
Yazar: MERVE KURT
Danışman: DOÇ. DR. SEHER NUR SÜLKÜ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Artan oranlı vergi = Progressive tax ; Ekonometri = Econometrics ; Ekonometrik modeller = Econometric models ; Ekonomi = Economy ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Finansal oranlar = Financial rates ; Laffer eğrisi = Laffer?s curve ; Optimal vergilendirme = Optimal taxation ; Vergi gelirleri = Tax revenues ; Vergiler = Taxes

Özet:
Vergi gelirleri ile vergi oranları arasında çan eğrisi şeklinde bir ilişkinin var olduğunu belirten Laffer, optimal bir vergi oranı olduğunu, bu oranın üzerine çıkıldığında vergi hasılatının azalacağını ortaya koymuştur (Laffer, 1978). Bu bağlamda, politika yapıcıların etkin vergi politikaları uygulamaları için Laffer eğrisi veya eğrilerinin sürekli güncel veri ile takip edilmesi gerekmektedir. Bu çalışmanın amacı; 2004:Q1-2015:Q2 dönemi itibarıyla Türkiye için Laffer eğrisinin Sıradan En Küçük Kareler (SEK) yöntemiyle tahmin edilmesi ve gerçekleşen cari vergi oranı ile optimal vergi oranının kıyaslanarak Türkiye'de uygulanan vergi politikalarının etkinliğini ortaya konulmasıdır. Çalışmada olası bir çoklu bağıntı ve sahte regresyon sorununu ortadan kaldırmaya  yardımcı olan Hodrick-Prescott Filtreleme yöntemi kullanılmıştır. İncelenen dönem için sonuçlar birbirine yakın çıkmıştır örneğin 2015:Q2'de toplam, dolaylı ve dolaysız vergiler için uygulanan vergi oranları sırasıyla %25.4, %17.4 ve %8,0 iken; optimal vergi oranları sırasıyla %25.3, %16.7 ve %9.06'dır. Tüm analiz sonuçları değerlendirildiğinde, toplam vergiler açısından ülkemizdeki vergi politikaları optimal vergi oranlarını yakalamış olduğu görünmektedir. Ancak, optimal oranlara tam olarak ulaşmak adına dolaylı vergilerde küçük de olsa bir vergi indirimine ve dolaysız vergilerde ise bir vergi artırımına gidilmelidir.

Abstract:
Laffer -who stated that there was a bell-shaped relationship between tax revenues and tax rates- put forward that there is an optimal tax rate in economy, and when it was exceeded, tax revenues would decrease. (Laffer, 1978). With this regard, it is necessary for policy makers to follow the Laffer curves or curves continuously with up-to-date data for effective tax policy implementations. The aim of this study is to estimate the Laffer Curve for Turkey during the period of 2004:Q1-2015:Q2 using Ordinary Least Squares (OLS) Method, in order to demonstrate Turkey's tax policy's efficiency by comparing the current tax rate and optimal tax rate. In this study, Hodrick-Prescott Filter Method helping to reduce a possible multiple correlation problem and spurious regreesion is used. The results for the period examined are close to each other, for example, in 2015:Q2, current tax rates for total, indirect and direct taxes are respectively 25.4%, 17.4% and 8,0%; optimal tax rates for them are 25.3%, 16.7% and 9.06%. Evaluating the analyses results, as if tax policies in our country are efficient and successful on catching the optimal rates in terms of total taxes. However, when it is analyzed by seperating on direct and indirect section there is a need to a government intervention to catch the optimality. A small tax deduction can  be applied in indirect taxes, and to reach the exact optimal rates, decision makers can apply tax increases for direct taxes.