Yaz Kur'an kursları dinimi öğreniyorum ve etkinlik kitabım ders kitaplarının biçim ve içerik yönünden karşılaştırmalı incelenmesi
Comparative investigation of the textbooks of religious learning and activity a summer quran courses books in terms of form and content
Yazar: AMİNA NURİYE ÇITIRIK
Danışman: PROF. ZEKİ SALİH ZENGİN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Din = Religion
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Din eğitimi = Religious education ; Kur`an kursları = Koran schools

Özet:
Eğitimde materyal kullanımı, öğrenmeye katkı sağlamakta, konunun anlaşılmasını kolaylaştırmakta, dolayısıyla eğitim programlarının gerçekleşmesine yardımcı olmaktadır. Kitaplar, örgün ve yaygın eğitim faaliyetlerinde kullanılan materyallerin başında gelmektedir. Çalışmamızın temeli, 2016-2017 eğitim öğretim yılında yaz Kur'an kurslarında okutulmaya başlanan Dinimi Öğreniyorum ve Etkinlik Kitabım isimli ders kitaplarının biçim ve içerik yönünden yeterlilik düzeyinin belirlenmesidir. Dinimi Öğreniyorum ve Etkinlik Kitabım ders kitaplarını din eğitimine yönelik ders kitapları materyallerinde bulunması gereken kriterler açısından incelemeyi amaçlayan bu çalışma teorik bir araştırmadır. Araştırma, belge taramasından oluşmaktadır. Belge taramada veri toplama aracı olarak genel tarama olan doküman ve literatür taraması kullanılmıştır.
Konunun araştırılmasına yardımcı olmak amacıyla öncelikle 7-14 yaş çocuğunun gelişim safhaları incelenmiştir. Çünkü çocuğun gelişim safhaları ve belli yaş gruplarında takındıkları ortak tavrı belirlemek ve bunun sonucunda çocuğa verilecek Din eğitiminde kullanılan ders kitaplarının yeterliliğini saptamak önemlidir. Ayrıca yine aynı amaç doğrultusunda din eğitiminin neliği konusunda temel kavramlara değinilerek neyin din eğitimi kapsamına girip neyin girmediğinin tespiti amaçlanmıştır. Geçmişten günümüze din eğitimi tarihçesi üzerinde dururken çocuklara verilen din eğitiminin hangi aşamalardan geçerek bu günlere gelindiği ve şu anki mevcut durumun ne olduğu öğrenilmeye çalışılmıştır. Konunun daha iyi değerlendirilmesi için önceki yıllarda okutulan Dinimi Öğreniyorum 1-2-3 kitabı ile karşılaştırılması ve yine aynı amaçla örgün eğitim kurumlarında okutulan DKAB 4-5-6-7-8. sınıf ders kitaplarıyla ve seçmeli ders kitabı olan Temel Dini Bilgiler İslam 1-2 ve Hz. Muhammed'in Hayatı kitapları ile karşılaştırılması yapılmıştır.
Yaz Kur'an kurslarımızda okutulan Dinimi Öğreniyorum ve Etkinlik kitabım isimli ders kitabını hazırladığımız Konu Alanı Ders Kitabı Değerlendirme Ölçeği doğrultusunda değerlendirdiğimizde ders kitabımızın kısmen yeterli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 
Dinimi Öğreniyorum 1-2-3 kitabı ile karşılaştırılması sonucunda Dinimi Öğreniyorum ve Etkinlik Kitabım'da yazar(lar) hakkında bilgi, fiziksel tasarım konularında yetersizlik tespit edilmiştir. Yanı sıra görsel tasarım konularında iyileşme olduğu görülmüştür. Eğitsel tasarım ve müfredat durumu ise yeterli olmakla beraber bir takım eksikliklerin olduğu gözlemlenmiştir.
Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi derslerinde okutulan DKAB ders kitapları ile yapılan karşılaştırma sonucu Dinimi Öğreniyorum ve Etkinlik Kitabım ders kitaplarının yazar(lar) hakkında bilgi, fiziksel, görsel ve eğitsel tasarımlarda bir takım eksikliklerinin olduğu ve müfredat konusunda da yeniliğe gidilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. 
Seçmeli ders kitapları olan Temel Dini Bilgiler İslam 1-2 ve Hz. Muhammed'in Hayatı kitapları ile yapılan karşılaştırma sonucu Dinimi Öğreniyorum ve Etkinlik Kitabım ders kitaplarının özellikle eğitsel tasarımın bazı konularında daha yeterli olduğu görülmüştür.
İlk olarak Tezimin her aşamasında yardım ve desteklerini esirgemeyen danışman hocam Prof Dr. Zeki Salih ZENGİN'e teşekkür etmek isterim. Ne zaman bir sorun yaşasam ya da araştırmalarım/yazılarım hakkında bir soru sorsam hocamın kapısı her zaman açıktı. Sürekli olarak bu yazının yazılmasında ve ihtiyacım zamanlarında beni doğru yönlendirdi. Bu projeye destek verip yönlendiren, değerli fikirlerine başvurduğum ve kaynaklarından istifade ettiğim diğer hocalarım olan Yrd. Doç. Dr. Ahmet YEMENİCİ ve Doç. Dr. Prof. Özcan GÜNGÖR'e de teşekkür ederim. Onların değerli katkıları ve destekleri olmadan başarıya ulaşmamız zordu. Son olarak, yıllarca süren çalışmalarımda ve bu tezi araştırma/yazma sürecinde desteklerini esirgemeyen fedakâr anne babama, ayrıca araştırmam esnasında, maddî ve manevî büyük fedakârlıklarda bulunan sevgili eşime, bana moral desteği veren canım çocuklarıma teşekkür ederim. Onların değerli destekleri olmasaydı bu çalışma ortaya çıkmazdı.

Abstract:
The use of material in education contributes to learning and facilitates understanding of the subject, thus helping to make educational programs. Books are one of the most used materials for formal and informal educational activities. The basis of our work is the determination of the level of qualification in terms of form and content of the Textbooks of Religious Learning and Activity that have been started to be taught in summer Quran courses in the 2016-2017 academic year. This study is a theoretical study aiming at examining The Textbooks of Religious Learning and Activity in terms of the criteria that must be found in textbooks for religious education. The research consists of document scanning. As a data collection tool, document scanning and literature search were used.
Firstly, in order to assist in the investigation of the subject, the developmental stages of the 7-14 year old child were examined. Because it is important to identify the attitudes of the child in the developmental stages in certain age groups, and to determine the adequacy of the textbooks used in the religious education that will be given to the child as a result. Moreover, in the direction of the same purpose, it was aimed to determine what is included in religious education and what does not enter by referring to basic concepts about religious education. In the past, while studying the history of daily religious education, it has been tried to find out from what stages the religious education given to children has passed through these days and what the present situation is. To better evaluate the subject, comparing with the book 1-2-3 Books of Religious Learning taught in previous years, and comparing with the DKAB 4-5-6-7-8 books, which was also taught in formal education institutions for the same purpose were done. Also, comparing with elective textbooks that Islam 1-2 and Hz. Muhammad's life books were done.
It has been concluded that our textbook is partially sufficient when we evaluate the book entitled The Textbooks of Religious Learning and Activity taught in summer Qur'an courses in accordance with the evaluation scale of the subject area textbook.
It has also found insufficient knowledge about the author(s) and physical design issues when compared books with the 1-2-3 Books of Religious Learning. It has been seen that visual design is improving. Educational design and curriculum status have been observed to be sufficient, but with some shortcomings.
It has been concluded that there are a number of deficiencies in knowledge, physical, visual and educational design, and that the curriculum needs to be renewed as a result of the comparison of DKAB textbooks taught in Religion Culture and Moral Education.
It has been found that the textbooks of the Religious Learning and Activity Book was more satisfactory in some aspects of educational design when compared with the Basic Religious Information with elective textbooks Islam 1-2 and Muhammad's life books.
I would first like to thank my thesis advisor Professor Zeki Salih Zengin. The door of Prof. Zengin office was always open whenever I ran into a trouble spot or had a question about my research or writing. He consistently allowed this paper to be my own work, but steered me in the right the direction whenever he thought I needed it. I would like to thank my other teachers who supported this project: Assist. Prof. Ahmet Yemenici and Assoc. Prof Özcan Güngör. Without their passionate participation and input, the thesis could not have been successfully conducted. Finally, I must express my very profound gratitude to my father, my mother, my dear husband and my dear children for providing me with unfailing support and continuous encouragement throughout my years of study and through the process of researching and writing this thesis. This accomplishment would not have been possible without them.