Örgüt kültürünün, işten ayrılma eğilimi ve çalışan verimliliği üzerindeki etkisi: Bir ara değişken olarak örgütsel destek algısı
The effect organizational culture on turnover intent and employee performance: As a moderator of organizational support
Yazar: SİBEL YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. NİGAR DEMİRCAN ÇAKAR
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Verimlilik = Productivity ; Örgütsel destek = Organizational support ; İşten ayrılma niyeti = Turnover intention

Özet:
Bu tez çalışmasında örgüt kültürünün örgütsel destek, işten ayrılma eğilimi ve çalışan verimliliği arasındaki ilişki incelenmiştir. Örgüt kültürü, organizasyon üyeleri arasında iletişimi sağlayan, yeni katılan üyelerin organizasyon ile bütünleşmelerinde önemli bir köprü rolü oynayan, üyelerin organizasyon ile bağlarını kuvvetlendiren bir olgudur. Dolayısıyla örgüt kültürü birçok örgütsel davranışı etkileyebilmektedir.Algılanan örgütsel destek, örgütün çalışanların katkılarına ne derece değer verdiğine ve refahlarını ne derece önemsediğine dair geliştirdikleri inançlardır. Çabalarının ödüllendirildiğini ve ihtiyaçlarının örgüt tarafından içtenlikle giderildiğini hisseden çalışanlar örgütte kalma eğilimi gösterdikleri gibi verimliliklerini de artıracaklardır.Bu araştırmanın genel amacı, örgüt kültürünün işten ayrılma eğilimi ve çalışan verimliliğini etkileyip etkilemediğini ve bu etkinin gücünü belirlemede örgütsel desteğin aracı bir rol oynayıp oynamadığını ortaya koymaktır. Araştırma Düzce il merkezindeki bir tekstil fabrikasında çalışan 256 birey üzerinde yapılmıştır. Örgüt kültürünü ölçmede Dorfman ve Howell (1988), Erez ve Earley (1987), Chen, Meindl ve Hui (1998), Sigler ve Pearson (2000), Robbins ve Mukerrji (1994) ve Hofstede (1991)'nin çalışmalarından adapte edilen sorular kullanılmıştır. Algılanan örgütsel desteği ölçmek için Eisenberger ve diğerleri (1986) tarafından geliştirilen algılanan örgütsel destek anketinin kısaltılmış altı soruluk verisyonu kullanılmıştır. Çalışan verimliliğini ölçmek için Kirkman ve Rosen (1999) tarafından geliştirilen dört soruluk ölçek kullanılmıştır. İşten ayrılma eğilimi Bluedorn (1982)'dan adapte edilen dört soruyla ölçülmüştür.Örgüt kültürünün işten ayrılma eğilimi ve çalışan verimliliği üzerindeki etkisini ele alan ve örgütsel destek algısının ara değişken etkisini incelemeyi amaçlayan araştırma modeli SPSS programında çok değişkenli doğrusal regresyon analizi uygulanarak değerlendirilmiştir. Buna göreÖrgüt kültürü, bireycilik-toplumculuk, güç mesafesi, iç belirsizlikten kaçış ve dış belirsizlikten kaçış örgütsel destek üzerinde önemli bir etkiye sahip olmaktadır. Fakat güç mesafesi örgütsel destek üzerinde negatif bir etkiye sahiptir. İşten ayrılma eğilimi ise sadece iç belirsizlikten kaçış ile ilişkili olmaktadır. Çalışan verimliliğinin hem iç belirsizlikten kaçış hem de güç mesafesi ile ilişkili olduğu ortaya çıkmıştır. Örgütsel destek sadece işten ayrılma eğilimi ve iç belirsizlikten kaçış arasındaki ilişkiden ara değişken rolüne sahip olmaktadır.

Abstract:
In this study the relationship between organizational culture, perceived organizational support, turnover intent and employee performance is examined. Organizational culture is a concept that provides clear communication between its members, a catalyst that provides the integration of new members to the organization and finally an aspect that strenghten the relations between its member and the organization. Accordingly organizational culture can affect organizational attitude.Perceived organizational support is the belief that employees from concerning the extent to which the organization value their contributions and cares about their well-being. When employees feel that their organization is ready to reward their and fullfill their socioemotional needs, they reciprocate this favorable treatment with high performance and willingness to remain with the organization.The main goal of this study is to investigate the relationship between organizational culture, perceived organizational support, turnover intent and employee performance as well as the moderating role of perceived organizational support in this relationship. Participats of the research were 256 employee from a campany in Düzce. Organizational culture were measured using the organizational culture Questinnaire developed by Dorfman and Howell (1988), Erez and Earley (1987), Chen , Meindl ve Hui (1998), Sigler and Pearson (2000), Robbins and Mukerrji (1994) and Hofstede (1991). Perceived organizational support was measured by a shorter (6-item) version of the scale developed by Eisenberger (1986). A four item scale developed by Kirkman and Rosen (1999) was used to measure employee performance. Turnover intent was measured with five items adapted from Bluedorn (1982).The model is tested by appying lineer regression analysis in SPPS program. According to the analysis results;Power distance, uncertainty avoidance, individualism-collectivism and masculine-feminine have a significant effect on perceived support, but power distance has a negative effect on organizational support. Turnover intent is connected with only internal uncertainty avoidance. Employee performance are effective on both internal uncertainty avoidance and power distance. Perceived organizational support acts as the partial mediator in the relantionship between internal uncertainty avoidance and turnover intent. Thus the results provide important contributions to literature both from practial and theoretical perspectivesKey Words: Organizational Culture, Perceived Organizational Support, Turnover İntent, Employee Performance