Geleneksel İslam karşısında radikal İslam: Beden politikaları ve şiddet
Traditional Islam versus radical Islam: Body policies and violenece
Yazar: ERCAN ÖZYİĞİT
Danışman: PROF. DR. NUR BETÜL ÇELİK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Din = Religion ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Beden imajı = Body image ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Geleneksel toplum = Traditional society ; Geleneksel yapı = Traditional structure ; Radikalleşme = Radicalism ; Siyasal davranış = Political behavior ; İslami radikalizm = Islamic radicalism ; İslamiyet = Islam ; Şiddet = Violence

Özet:
İslam içinde yapılan tartışmalarda, ortak çerçevenin içinden gelişmesine rağmen, radikal vurgularıyla kendine özgü bir marjinalliğin taşıyıcısı olan bir İslam anlayışının geliştiği görülür. Geleneksel İslam söylemi ile karşıtlık içinde yapılanan bu söyleminin marjinalliği, özellikle beden algıları ve politikaları çerçevesinde, bu politikaların şiddet ile ilişkisi içinde görünür hale gelir. Radikallik beden ve şiddet üzerinden kurulup, bedenin tüketilmesi İslamcı hedeflerin aracı haline gelmektedir.İslam dininin, intihar saldırıları, masumların öldürülmesi gibi şiddet olaylarını onaylayan radikal yorumunun mümkün oluşunu sağlayan koşulların sorgulanması; şiddet yoluyla bedenin tüketilmesinin İslami bir söylem içinde nasıl meşru kabul edilebildiğinin gösterilmesi ve İslam dininin siyasallaşma süreci içinde nasıl ve ne koşullarda şiddetin kendine bir yer bulabildiğini anlamak bakımından da önemlidir.Bu çalışmada, Radikal İslam söyleminin Geleneksel İslam söylemi ile dönemin mümkün kıldığı koşullara göre karşıtlık içinde belirlendiği ve söylemde üretilen ?hakikat? sonuçlarıyla meşruiyetinin sağlandığı varsayımından hareket edilmiştir. Siyasal ve toplumsal hedeflerle beden üzerinde işleyen dinsel iktidarın; söylemsel alanda üretilen gerçeklik biçimleriyle, kişilerin bedenlerini tüketen özneler olarak oluşturuldukları bir mücadele biçimi tanımladığı, bu çerçevenin `Radikalliği' mümkün kıldığı düşünülmektedir. Foucault'nun iktidar kavrayışı Nietzsche'nin ?iktidar istenci? kavramına bağlanarak, söylemde iktidar istencinin yönelimleri belirlenmiş, bu bağlamda hınç, çilecilik, özne ve beden politikaları arasında bağ kurularak, bir strateji olarak seçilen intihar eylemlerini mümkün kılan koşullar açıklanmıştır.Anahtar Kelimeler: ?Radikal İslam?, ?Özne?, ?İktidar İstenci?, ?İktidar/bilgi?, ?Beden Politikaları?

Abstract:
There is an Islamic perspective that has developed within traditional Islam, which has radical emphasis and maintains unique marginality.Radical Islamic discourse positions itself in opposition to traditional Islamic discourse. Radicalization is established through violence in particular, and body politics in general. Thus, the radical Islamic discourse becomes particularly visible with its perceptions of body, body politics and their relations with violence. Therefore, consumption of body becomes a tool to reach the goals of radical Islamic politics, the religious power.Radical Islamic perspective is an outcome of certain social political conditions that justifies violence, suicide attacks, and killing innocent people. In order to understand how the consumption of body is justified within radical Islamic discourse one needs to question those conditions. In addition, questioning these conditions is also important to understand how violence is welcomed in the process of politicization of Islam.Religious power with its social and political goals operates on body. Such power produces discursive forms of ?reality? and defines ?persons? as ?subjects? that consume their own bodies. This process produces radicalization.Main argument of this study is the following: under certain historical conditions, radical Islamic discourse is constructed in opposition to traditional Islamic discourse and claimed to be the ?true? Islam. In return the ?truths? that are produced by the radical Islamic discourse justify the existence of the discourse.This study takes an approach which links Foucault?s ?power/knowledge? to Nietzsche?s notion of ?will to power? to determine radical Islamist will to power. With this regard, it investigates the conditions and the connections between revenge, suffering, subject, and body politics and suicide bombings as a strategy of violence to show the relations between religious power, radicalization, body politics and violence.Key words: ?Radical Islam,? ?Will to Power,? ?Power/knowledge,? ?Subject,? ?Body Politics?