Web destekli eğitim ve akran eğitiminin hemşirelik öğrencilerinin stoma bakımı bilgi ve becerilerine etkisi
The effects of web-based education and peer educationon the stoma care knowledge and skills of nursing students
Yazar: SEZGİ KAPLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİLAL TÜZER
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akran eğitimi = Peer education ; Akran öğretimi = Peer tutoring ; Bilgisayar destekli eğitim = Computer assisted education ; Cerrahi stomalar = Surgical stomas ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik eğitimi = Education-nursing ; Stoma = Stomata ; Web tabanlı eğitim = Web based education ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Araştırma hemşirelik öğrencilerinin stoma bakımına yönelik bilgi ve becerilerine web destekli öğretim ve akran eğitiminin etkisinin karşılaştırılması amacıyla yapılmıştır. Yarı deneysel bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini 2017 – 2018 Bahar döneminde Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü birinci sınıf Hemşirelik Esasları dersini alan 67 öğrenci oluşturmuştur. Çalışmada öğrenciler web destekli eğitim grubu (n=33) ve akran eğitimi grubu (n=34) olarak iki gruba ayrılmıştır. Araştırma uygulanırken öncelikle tüm öğrencilere teorik ders anlatılmış ve ön test uygulanmıştır. Web destekli eğitim grubuna düşük gerçeklikli simülatör ile beceri laboratuvarında araştırmacı tarafından video çekilmiştir. Çekilen bu videonun öğrenciler tarafından izlenmesi sağlanmıştır. Akran eğitimi grubunda ise; çalışmacı tarafından akran eğiticilerine akran eğitimi, stoma bakım eğitimi anlatılmış ve düşük gerçeklikli simülatör ile uygulama yaptırılmıştır. Akran eğiticileri, becerileri laboratuvarında düşük gerçeklikli simülatör ile akran eğitimi grubuna uygulamayı yaptırmış ve öğrencileri değerlendirmişlerdir. Her iki deney grubundaki öğrencilerin tamamı araştırmacı gözleminde düşük gerçeklik simülatör ile stoma bakım uygulamasını yapmışlar ve araştırmacı tarafından değerlendirilmiştir. Sonraki aşamada her iki gruba da son test uygulanmıştır. İstatistiksel sonuçlar yorumlanırken anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak alınmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; bilgi puanı ortalaması ön test ve son test için Akran Eğitimi Grubu' nda sırasıyla 67.50±10.46 ve 78.24±8.52; Web Destekli Eğitim Grubu' nda 71.21±12.50 ve 77.27±9.69 olarak bulunmuştur. Her iki grup için eğitim sonunda bilgi testi puan ortalamalarının anlamlı düzeyde arttığı gözlenmiştir (sırasıyla p<0.001 ve p=0.002). Uygulama puan ortalaması Akran Eğitimi Grubu' nda 67.50±10.46 ve 78.24±8.52; Web Destekli Eğitim Grubu' nda 71.21±12.50 ve 77.27±9.69 olarak elde edilmiştir. Grupların uygulama puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark elde edilmemiştir (t=0.674, p=0.502). Araştırmanın sonucuna göre; her iki grubunda bilgi puanı artmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda; hemşirelik eğitiminde web destekli eğitim ve akran eğitiminin kullanımı önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Akran eğitimi, hemşirelik eğitimi,  stoma bakımı, web destekli eğitim

Abstract:
This semi-experimental design-based study compares the effects of web-based education and peer education on the knowledge and skills of nursing students related to stoma care. The study participants were 67 first-year students of the Department of Nursing of the Faculty of Health Sciences of Ankara Yıldırım Beyazıt University, all of whom were registered on the Basics of Nursing course in the 2017–2018 spring term. The students were assigned to either the web-based education group (n=33) or the peer education group (n=34). All of the students first attended lectures and sat a pretest. The researcher made a video recording using a low-fidelity simulator in the skills laboratory for the web-based education group that was then viewed by the students. For the peer education group, the researcher provided peer education and stoma care training to the peer educators, who were given the opportunity to practice with the low-fidelity simulator. The peer educators then mentored the peer education group's practice with the low-fidelity simulator in the skills lab, and evaluated their work. The students in both experimental groups performed stoma care using the low-fidelity simulator under the supervision of the researcher, who then evaluated their performance. All of the participants in both groups then sat a posttest. In the interpretation of the statistical results, the level of significance was set at p<0.05. The mean pretest and posttest knowledge scores were 67.50±10.46 and 78.24±8.52 for the Peer Education group, respectively; and 71.21±12.50 and 77.27±9.69, respectively, for the Wed-Based Education Group. Significant increases were observed in the knowledge scores of both groups after receiving education (p<0.001 and p=0.002, respectively). The mean performance scores in the two tests were 67.50±10.46 and 78.24±8.52, respectively, for the Peer Education Group, and 71.21±12.50 and 77.27±9.69, respectively, for the Web-Based Education Group. No significant difference was noted between the mean performance scores of the two groups (t=0.674, p=0.502). The knowledge scores of both groups were found to have increased, from which it can be concluded that nursing education programs can benefit from both web-based and peer education.