Birinci basamakta emzirmeyen ve emzirmeyi erken bırakan kadınların emzirmenin önündeki engeller, sosyal destek, anksiyete ve depresyon yönünden   incelenmesi
Investigation of mothers with breastfeeding problem of early cessation or non-initiation in terms of barriers to breasfeeding, social support, anxiety and depression
Yazar: SENA BOZKURT İLHAN
Danışman: UZMAN HÜSEYİN AKSOY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anne sütü = Milk-human ; Anneler = Mothers ; Birinci basamak sağlık hizmetleri = Primary health care ; Depresyon = Depression ; Emzirme = Breast feeding ; Psikolojik durum = Psychological status ; Sosyal destek = Social support

Özet:
Birinci Basamakta Emzirmeyen Ve Emzirmeyi Erken Bırakan Kadınların Emzirmenin Önündeki Engeller, Sosyal Destek, Anksiyete Ve Depresyon Yönünden   İncelenmesi
Giriş ve Amaç: Anne sütüyle beslenme, bebeklerin sağlıklı büyüme ve gelişmelerinin sağlanması açısından çok önemlidir. Bu çalışmada emzirmeyen ve emzirmeyi erken bırakan kadınların emzirmenin önündeki engeller, sosyal destek, anksiyete ve depresyon yönünden incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu vaka-kontrol araştırması, Adana ilindeki 3 Aile Sağlığı Merkezinde bulunan 30 Aile Hekimliği biriminde kayıtlı hiç emzirmeyen ya da ilk 4 ay içinde emzirmeyi bırakan 66 anne ve 4. aydan sonra halen emzirmekte olan 100 anne ile gerçekleştirildi. Katılımcılarda sosyodemogrofik özellikler, obstetrik özellikler, emzirme ile ilgili bilgiler, emzirmeyi bırakma nedenleri ve risk faktörleri sorgulanmıştır. Ardından Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği(HAD), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği(ÇBASDÖ) uygulanmıştır. Veri analizinde SPSS 21.0 programı kullanılmış, p<0,05 değeri anlamlı olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 30.83±5.19 yıldı. %9.6' sı bebeğini hiç emzirmemiş, %30.1' i emzirmeyi dört aydan önce bırakmış, %60.2' si halen emziriyordu. Annelerin emzirmemesinin veya emzirmeyi 4. aydan önce bırakmasını en sık nedenleri sırasıyla anne sütü yetersizliği, bebeğin yeterli emmemesi ve bebeğin sağlık sorunu nedeniyle hastanede yatış süresinin uzaması idi. Yaşı daha küçük olan, 4. aydan önce işe dönen, bebekleri hastanede iki günden uzun kalan, hastanede bebeklerine mama verilen, sezaryen doğum yapan ve doğum haftası düşük olan annelerin hiç emzirmeme veya emzirmeyi erken bırakma oranları daha yüksek idi. Emzirmeyi erken bırakan annelerin depresyon ve anksiyete riski emzirmeye devam eden annelere göre daha yüksekti. Annelere verilen sosyal desteğin artması ile emzirme durumu anlamlı olarak iyileşmekteydi.
Sonuç: Birinci basamakta hiç emzirmeme ya da emzirmeyi bırakma riski yüksek olan özellikle daha genç yaşta, ilk doğumunu yapan, emzirme niyeti olmayan, önceki çocuğunu yeterince emzirmeyen tüm anne adaylarına doğum öncesi emzirmenin gerekliliği ve doğru emzirme teknikleriyle ilgili gerekli bilgilendirmeler yapılmalıdır. Başta hiç emzirmeyen ve emzirmeyi bırakan anneler olmak üzere postpartum dönemdeki tüm kadınlar birinci basamak sağlık çalışanları tarafından ruhsal ve sosyal yönden daha hassas bir şekilde yaklaşılmalıdır. 
Anahtar sözcükler: Anne sütü, emzirme, sosyal destek, ruhsal durum

Abstract:
Investigation of Mothers with Breastfeeding Problem of Early Cessation or Non-initiation in Terms of Barriers to Breasfeeding, Social Support, Anxiety and Depression
Introduction and Aim: Breastfeeding is very important for the healthy growth and development of babies. The aim of this study was to investigate the barriers to breastfeeding and to evaluate social support, anxiety and depression among women who are not breastfeeding and who stop breastfeeding early.
Materials and Methods: This case-control study was conducted with 66 mothers who had never breastfed or stopped breastfeeding in 4 months after delivery and 100 mothers who were still breastfeeding after 4 months. The study was carried out in 30 Family Medicine Units of 3 Family Health Centers in Adana. Sociodemographic features, obstetric characteristics, information about breastfeeding, reasons and risk factors for stopping breastfeeding were questioned. Then, Hospital Anxiety and Depression Scale (HAD) and Multidimensional Perceived Social Support Scale (MSASSS) were applied. SPSS 21.0 program was used for data analysis and p <0.05 was accepted as significant.
Results: The mean age of the participants was 30.83 ± 5.19 years. 9.6% had never breastfed her baby, 30.1% had stopped breastfeeding before four months, and 60.2% were still breastfeeding. The most common reasons for not breastfeeding or stopping breastfeeding before 4 months were insufficient breast milk, insufficient baby sucking and prolonged hospital stay of the baby due to health problems. Mothers who were younger, returned to work before the 4th month, whose babies were in hospital for more than two days, whose babies were given infant formula, who delivered caesarean section and who had a low birth week had a higher rate of non-breastfeeding or premature breastfeeding. The risk of depression and anxiety was higher in the mothers who stopped breastfeeding earlier than those who continued to breastfeed. Breastfeeding status improved significantly with increasing social support to mothers.
Conclusion: In the primary care, all mothers with  higher risk for initiation of  breastfeeding or early cessation of breastfeeding, especially those at a younger age, who have given birth for the first time, who do not intend to breastfeed and who do not breastfeed their previous children, should be informed about the necessity of breastfeeding and the proper breastfeeding techniques. All women in the postpartum period, especially mothers who never breastfed or stopped breastfeeding, should be evaluated mentally and socially by primary health care workers.
Keywords: Breast milk, breastfeeding, social support, mental state