Sosyal medya paylaşımlarında mahremiyet bilinci ve dindarlık
Consciousness of privacy and religiosity in social media sharing
Yazar: MERVE KESİKBAŞ YAVŞAN
Danışman: DOÇ. DR. NURTEN KIMTER
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Dindarlık = Religiousness ; Mahremiyet = Privacy ; Sosyal = Social ; Sosyal medya = Social media ; Çevrimiçi mahremiyet = Online privacy

Özet:
Modern yaşamla birlikte gelişen teknoloji bireylerin ve toplumların hayatlarında önemli değişikliklere sebep olmuştur. Bu değişiklikler bireylerin yaşamlarında duygu, düşünce ve davranışlarına yön veren değerlerde de birtakım değişimlere sebep olmuş ve hatta bu değerlerin anlamlarında da farklılaşmalara sebebiyet vermiştir. Bu bağlamda araştırmada, bireylerin hayatlarının her anında yer edinen sosyal medyanın kişilerin sahip olduğu dinî hassasiyetlere ve mahremiyet bilinçlerine ne derece etki ettiği, çeşitli sosyal medya uygulamalarını kullanan kimselerin mahremiyet, mahremiyet bilinci ve dinin etkisini hissetme düzeyleri arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişkinin olup olmadığı ve varsa bunun ne tür bir ilişki olduğunun deneysel olarak incelenmesi hedeflenmiştir. 

Araştırmanın evrenini 18 yaş ve üzeri sosyal medya hesabı olan ve sosyal medyayı aktif bir şekilde kullanan bireyler, örneklemini de tesadüfî örnekleme yoluyla seçilen ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 426 kadın ve erkek oluşturmaktadır. Bu çalışmada "Kişisel Bilgi Formu", "Mahremiyet Ölçeği" , "Mahremiyet Bilinci Ölçeği" ve "Dinin Etkisini Hissetme Ölçeği" kullanılmıştır. Veri analizlerinde SPSS 25 programı kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda sosyal medya paylaşımlarında bulunan bireylerin mahremiyet ve mahremiyet bilinci ile dinin etkisini hissetme düzeyleri arasında istatiksel olarak anlamlılık düzeyinde bir ilişkinin olduğu, ayrıca söz konusu kişilerin mahremiyet, mahremiyet bilinci ve dinin etkisini hissetme düzeylerinde cinsiyet, meslek, yaş, eğitim, gelir düzeyi, yerleşim yeri, medenî durum ve günlük sosyal medya kullanım süresi gibi sosyo-demografik ve kültürel faktörlere göre anlamlılık derecesinde birtakım ilişki ve farklılıklar olduğu görülmüştür.  

Anahtar Kelimeler: Mahremiyet, Mahremiyet Bilinci, Dindarlık, Sosyal Medya

Abstract:
The technology that develops alongside modern life has led to significant changes in the lives of individuals and societies. These changes have also brought about transformations in the values that influence the emotions, thoughts, and behaviors of individuals, and have even resulted in variations in the interpretations of these values. Within this context, the primary objective of this research is to empirically examine the extent of the impact of social media, which pervades every moment of individuals' lives, on their religious sensitivities and privacy consciousness. The study aims to explore whether there exists a statistically significant relationship between the levels of privacy, privacy consciousness, and the perception of religious influence among users of various social media applications, and if so, the research seeks to identify the nature of this relationship.

The universe of the study consists of individuals aged 18 and above, who possess social media accounts and actively use social media. The sample consists of 426 women and men, who were randomly selected through random sampling and volunteered to participate in the study. The data collection tools used in this research include the "Personal Information Form," "Privacy Scale," "Privacy Consciousness Scale," and "Feeling the Impact of Religion Scale." Data analysis was conducted using the SPSS 25 software program. The results of the research indicate a statistically significant relationship between the levels of privacy, privacy consciousness, and the perception of religious influence among individuals who share social media posts. Furthermore, the study reveals noteworthy associations and distinctions in privacy levels, privacy awareness, and religious influence, contingent on socio-demographic and cultural factors, such as gender, occupation, age, education, income level, place of residence, marital status, and daily social media usage time.

Keywords: Privacy, Privacy Consciousness, Religiosity, Social Media