Suprakiyazmatik nukleusu (SCN) lezyon yapılmış Moğolistan gerbillerinde (Meriones unguiculatus) besin davranışına bağlı olarak leptin, glikoz, vücut ağırlığı ve lokomotor aktivitede meydana gelen değişimler
Effects of feeding behavior on leptin, glucose, body weight and locomotor activity in SCN-lesioned Mongolian gerbil (Meriones unguiculatus)
Yazar: NURSEL HASANOĞLU
Danışman: PROF. DR. BÜLENT GÜNDÜZ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Bölümü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Gerbiller = Gerbillinae ; Glikoz =  ; Leptin = Leptin

Özet:
Canlılarda beslenme davranışı ritmik bir şekilde düzenlenir ve buna uygun olarak çeşitli fizyolojik ve metabolik faaliyetler uyum göstermektedir. İnsanlarda bu ritmik beslenmenin düzensizleşmesi halinde fizyolojik ve metabolik faaliyetlerde sorunlar olabilmektedir. Bu ritmik düzenleme hipotamalusta bulunan suprakiyazmatik nukleus (SCN) tarafından kontrol edilir. Ancak endojen (iç) ritimleri yaratan SCN? un beslenme davranışıyla ilişkili olarak aktivite ritimleriyle birlikte vücut ağırlığı, günlük besin tüketimi, leptin hormonu ve kan glikoz konsantrasyonu üzerine nasıl etki ettiği tam olarak açık değildir. Bu amaçla farklı besin davranışı uygulanan yetişkin erkek moğolistan gerbilleri SCN lezyonu yapılan (SCNx) ve SCN lezyonu yapılmayan (sham-SCNx) olarak 2 gruba ayrıldı. Hayvanlar (n:32) a) ad libitum b) sadece gece fazında c) sadece gündüz fazında d) gün içerisinde belli saat diliminde (1100-1400) beslenme uygulanacak şekilde 4 farklı alt gruba ayrılmışlardır. Aktivite tekerleklerine bağlı kafeslerde günlük besin tüketimleri, haftalık olarak vücut ağırlıkları ve leptin hormonu değişimleri tespit edilmiştir. Bir aylık beslenme sonunda hayvanlardan 8 farklı (1200, 1500, 1800, 2100, 2400, 0300, 0600, 0900) zamanda kan glikoz konsantrasyonu ölçülmüştür. Gruplar arasında vücut ağırlıkları değişimleri açısından önemli bir fark görülmemiştir (p>0.05). Ad libitum beslenme koşullarında SCNx grubunda tüketim miktarı düşmüştür (p<0.05). Lokomotor aktiviteleri besin kısıtlanması koşullarında besin verilme zamanına doğru faz kayması göstermiştir. Günlük glikoz konsantrasyon ritmi lezyon yapılan (SCNx) gruplarında kaybolmuş ve daha düşük değerde tespit edilmiştir (p<0.05). Serum leptin miktarı ise beslenme ile değişmemiş ancak lezyon yapılan gruplarda (SCNx) düşmüştür (p<0.05). Bu çalışma ile Moğolistan gerbillerinin normal beslenme ritminin dışında uygulanan beslenme durumunda aktivite ritminde faz kaymalarının oluştuğu gösterilmiş olup, bunun da besin varlığında/yokluğunda mevcut fizyolojik ritimlerin SCN ile düzenlendiği gösterilmiştir.

Abstract:
In animal feeding behavior is regulated by rhythmic fashion and therefore all physiological and metabolic functions are adjusted to this rhythmicity. Anything that cause arhymicity could bring many metabolic syndromes. Almost all organism exhibit diurnal rhythms in physiology and behavior under the control of circadian clock (suprachiasmatic nucleus; SCN). Although the SCN control many of the behavioral activities (e.g., feeding),
how the body weight, daily food intake, leptin hormone and blood glucose concentration are regulated is not clear. Adult mongolian gerbils were divided into two groups; SCNx and sham-SCNx. Animals (n:32) were further divided into four subgroups; a) ad libitum feeding b) night-time feeding c) day-time feeding d) restricted feeding at 11:00 ? 14:00. Daily food intake, weekly body weight and leptin hormone concentration were studied in cages that were connected to running-wheel activity system. At the end of the experiment, blood glucose levels were measured at 8 different time points (1200, 1500, 1800, 2100, 2400, 0300, 0600, 0900). As a result, no difference were found among the body weight of animals in all groups (p>0.05). Food intake in ad libitum feeding SCNx animals, decresased significantly compared to other groups (p<0.05). Food restriction shifted locomotor activity through the time where food was present. Daily glucose levels were disappeared in SCNx groups and the level was very low (p<0.05). Leptin did not change but it decreased in SCNx animals (p<0.05). With this study, we have shown that feeding time other than normal food intake time can affect circadian regulation activity and physiological rhythms in the presence and/or absence of can food be controlled by the SCN.