Mısır, soya küspesi ağırlıklı büyütme dönemi etlik piliç rasyonlarında farklı valin ve lösin düzeylerinin performans, karkas parametreleri, kemik dayanıklığı ve bağırsak gelişimi üzerine etkileri
Effect of valine and leucine level of broiler grower diet based on corn and soybean meal on performance, carcass parameters, bone strength and intestinal development
Yazar: SHAHRAM GOLZAR ADABI
Danışman: PROF. DR. NECMETTİN CEYLAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Esansiyel amino asit = Essential amino acid ; Etlik piliç performansı = Broiler performance ; İnce bağırsak = Small intestine

Özet:
Bu araştırma mısır ve soya ağırlıklı etlik piliç büyütme rasyonlarında valin (Val) ve lösin (Leu) seviyelerinin performans, karkas parametreleri, kemik ve bağırsak gelişimi üzerine etkilerini araştırmak üzere; 2 farklı sindirilebilir Leu (1.07, 1.50%) ve 3 farklı sindirilebilir Val (%0.64, 0.74, 0.84) düzeyi 3×2 faktöriyel düzende 6 grup(G1-G6) ve G3 yemine Glisin+Glutamik asit ilavesi dahil toplam 7 grupla, 840 adet Ross 308 erkek civciv kullanılarak yürütülmüştür.
Büyütme döneminde Leu×Val interaksiyonu yemden yararlanma için önemli bulunmuş (P<0.05), düşük Leu düzeyinde %0.84 Val yemden yararlanmayı önemli oranda iyileştirirken, yüksek Leu seviyesinde artan her iki Val düzeyi de iyileşme ile sonuçlanmıştır. Glisin ve glutamik asit ilavesinde de yemden yararlanma iyileşmiştir (P<0.05). Tibia kemik külü, kemik yoğunluğu ve kırılma mukavemeti bakımından Leu×Val interaksiyonu (P<0.05) önemli bulunmuştur. Kemik yoğunluğu %1.07 Leu içeren yemlerde artan Val düzeyi ile önemli düzeyde iyileşmiş (P<0.05), kemik kırılma mukavemeti ise her iki rasyon Leu seviyesinde de artan Val oranı ile yükselmiştir. Glisin+glutamik asit ilavesi de kemik kırılma mukavemetinde önemli düzeyde iyileşmeye yol açmıştır (P<0.05). Villus yüksekliği, kript derinliği ve goblet hücre sayısı rasyon Leu×Val interaksiyonundan önemli düzeyde etkilenmiştir (P<0.05).
Sonuç olarak; broyler büyütme yemlerinde rasyon Leu ve Val düzeyleri arasındaki ilişkinin büyüme performansı yanında kemik ve bağırsak gelişimini açısından önemli olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca %1.07 sindirilebilir Leu ve 0.84 Val içeren yemlerde glisin+glutamik asit ilavesinin olumlu bulunması, rasyon protein düzeyi düşürüldüğünde bu iki amino asitin de dikkate alınması gerekebileceğini ortaya koymaktadır.

Abstract:
This experiment was conducted to evaluate the effects of different levels of valine(Val) and leucine(Leu) in corn-soybean meal based broiler grower diets on performance, carcass parameters, bone and intestinal development. Two dietary digestible Val (1.07,1.50%), three Leu levels (0.64,0.74,0.84%) in a factorial arrangement of 2×3 in 6 treatments(G1-G6), also a group with addition of glycine+glutamic acid to the G3, totally 7 treatments with 840 Ross 308 day-old broilers were used.
In birds fed on diet containing low Leu level, 0.84% Val improved the FCR. FCR in both dietary Leu levels significantly improved by increasing Val level (P<0.05) during grower phase. Supplementation of glycine+glutamic acid improved FCR (P<0.05). Leu×Val interaction was significant for tibia ash, tibia breaking strength and bone density (P<0.05). Bone density in diet containing 1.07% Leu improved by increasing dietary Val level (P<0.05), tibia breaking strength increased in both levels of dietary Leu by increasing dietary Val. Dietary glycine+glutamic acid increased tibia breaking strength (P<0.05). Significant Val×Leu interaction was found(P<0.05) for villus height, crypt depth, and goblet cell numbers.
In conclusion, the effect of dietary Leu and Val and their interaction in broilers grower's diet was found significant, so that in diet containing low Leu, increasing the Val level to 0.74% and higher can either improve performance or bone and intestine development.
Supplementation of glycine+glutamic acid to diet contaning 1.07% digestible Leu and 0.84% digestible Val was also found beneficial. It means that these two amino acids must be taken into consideration when balancing low protein diets.