Şaşılık cerrahisi geçirecek çocuklarda premedikasyonda deksmedetomidin ile midazolam-ketamin kombinasyonunun etkilerinin karşılaştırılması
Effects of midazolam-ketamine combination versus dexmedetomidine for premedication of strabismus surgery in children:a comparative study
Yazar: MÜGE YÜCE YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ADEM BOYACI
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Cerrahi-göz = Surgery-eye ; Deksmedetomidin = Dexmedetomidin ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Ketamin = Ketamine ; Midazolam = Midazolam ; Premedikasyon = Premedication ; Şaşılık = Strabismus

Özet:
Amaç: Bu çalışmada şaşılık cerrahisi geçirecek çocuklarda premedikasyonda intranazal deksmedetomidin ile midazolam-ketamin kombinasyonunun etkinliklerini karşılaştırmayı amaçladık.
Hastalar ve Yöntem: Etik kurulu onayı alındıktan sonra şaşılık cerrahisi geçirecek, ASA I, 2-11 yaş arası 74 hasta çalışma kapsamına alındı. Bir gruba 1mcg/kg deksmedetomidin, diğer gruba 0.1 mg/kg midazolam ile 7.5 mg/kg ketamin kombinasyonu intranazal olarak anestezi indüksiyonundan 30 dakika önce verildi. Başlangıçta tüm hastaların demografik verileri kaydedildi. Premedikasyon verilmeden önce ve verildikten sonra her 5 dakikada bir hastaların sistolik ve diastolik kan basınçları, periferik oksijen saturasyonları, Ramsey Sedasyon Skalası değerleri ve kalp atım hızları kaydedildi. Premedikasyondan 30 dakika sonra ameliyathaneye alınırken çocukların aileden ayrılma skorları değerlendirilip kaydedildi. Anestezi indüksiyonu inhalasyon yolu ile %8 sevofluran uygulanarak gerçekleştirildi. Çocukların maske uyumu değerlendirilip kaydedildi. Okulo-kardiyak refleks gelişen, atropin uygulanan hastalar kaydedildi. Postoperatif dönemde ise bulantı-kusma, derlenme süreleri ve postoperatif ajitasyon yönünden hastalar değerlendirilip kaydedildi.
Bulgular: Her iki grupta da sedasyon skorları (Ramsey Sedasyon Skoru, maske kabülü ve aileden ayrılma skorları) açısından anlamlı farklılık tespit edilmedi (p>0.05). Ancak midazolam-ketamin grubunda derlenme süresi belirgin olarak daha uzundu. Deksmedetomidin grubunda ortalama 15 dakika iken midazolam-ketamin grubunda 25 dakikaydı (p<0.001). Postoperatif ajitasyon görülme sıklığı ise midazolam–ketamin grubunda daha düşüktü (p=0.001). İki grup arasında OKR görülme sıklığı deksmedetomidin grubunda daha fazlaydı (p=0.048). Gruplar arasında atropin ihtiyacı ve postoperatif bulantı-kusma oranları arasında fark yoktu (p>0.05).
Premedikasyon döneminde deksmedetomidin grubunda OAB'ları ve kalp atım hızları diğer gruba göre anlamlı olarak düşüktü. Premedikasyon döneminde periferik oksijen saturasyonları arasında anlamlı farklılık yoktu. Deksmedetomidin grubunda indüksiyon öncesi OAB anlamlı olarak daha düşük idi.
Sonuç: Premedikasyonda verilen intranazal deksmedetomidin ile midazolam-ketamin kombinasyonunun etkinlikleri benzerdir. Midazolam–ketamin kombinasyonunda derlenme süresi uzamıştır ancak postoperatif ajitasyon daha az görülmüştür. Deksmedetomidinle OKR daha fazla görülmüştür. Deksmedetomidin, kan basıncı ve kalp atım hızını düşürmektedir.

Anahtar kelimeler: Deksmedetomidin, şaşılık cerrahisi, premedikasyon, midazolam, ketamin

Abstract:
Objective: We aimed to compare effectiveness of intranasal dexmedetomidine and midazolam plus ketamine combination in premedication of children undergoing strabismus surgery.
Patients and Method: After approval by Ethics Committee, 74 ASA I patients aged 2-11 years undergoing strabismus surgery were included to the study. A group of patients received dexmedetomidine (1 mcg/kg), while another group of patients received midazolam (0.1 mg/kg) plus ketamine (7.5 mg/kg) via intranasal route 30 minutes before anesthesia induction. In all patients, systolic and diastolic blood pressures, peripheral oxygen saturation, Ramsey Sedation Scale and heart rate were recorded before and by 5-minutes intervals after premedication. Separation anxiety scores were assessed in the children who were transferred to operating room. Anesthesia was induced by using 8% sevoflurane via inhalation. Mask acceptance was assessed in all children. Those received atropine due to oculocardiac reflex were noted. Nausea, vomiting, recovery time and postoperative agitation were recorded.
Results: No significant difference was detected in sedation scores (Ramsey Sedation Score, mask acceptance and separation anxiety scores) between groups (p>0.05). However, recovery time was markedly longer in midazolam plus ketamine group. It was 25 minutes in midazolam plus ketamine group vs. 15 minutes in dexmedetomidine group (p<0.001). Incidence of postoperative agitation was lower in midazolam plus ketamine group (p=0.001). OCR incidence was higher in dexmedetomidine group (p=0.048). There was no significant difference in atropine need and postoperative nausea and vomiting rates (p>0.05).
During premedication period, MAP and heart rate were significantly lower in dexmedetomidine group when compared to midazolam plus ketamine group while there was no significant difference in peripheral oxygen saturation between groups. In dexmedetomidine group, MAP was significantly lower before induction.
Conclusion: Intranasal dexmedetomidine and midazolam plus ketamine combination had comparable effectiveness in premedication. In midazolam plus ketamine combination, recovery time was prolonged but there was less postoperative agitation.
OCR was more commonly seen by dexmedetomidine. Dexmedetomidine also decreased blood pressure and heart rate.

Keywords: Dexmedetomidine, strabismus surgery, premedication, midazolam, ketamine.