Ortaöğretim sosyal alan ders kitaplarında çağdaş değerler
Contemporary values in social domain course books of high schools
Yazar: RAFET KUŞCU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. RECEP ÖZKAN
Niğde Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Demokrasi = Democracy ; Ders kitapları = Textbooks ; Değerler = Values ; Kitaplar = Books ; Laiklik = Laicism ; Modern = Modern ; Modernizm = Modernism ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course

Özet:
Ortaöğretim Sosyal Alan Ders Kitaplarında Çağdaş Değerlerin incelenmesinin amaçlandığı bu çalışmada; ?Demokrasi, Hak-hürriyet-özgürlük=hürriyet, Temel haklar-hak-hürriyetler=hak, Laiklik, İnsan hakları, Sosyal devlet-hukuk devlet=Sosyal devlet, Eşitlik, Çağdaşlaşma-medeni-uygar-modern=medeniyet, Evrensel, Barış, Etik-ahlak=ahlak, Avrupa Birliği, Sosyalleşme-iletişim-Toplumsal İlişki-Toplumsallaşma=Sosyalleşme? gibi değerlerin ders kitaplarında ne kadar sıklıkta yer aldığı belirlenmeye çalışılmıştır. Dolayısıyla çağdaş değerlerin genç kuşakları nasıl etkilediği problem konusu yapılmaktadır.Çalışma Milli Eğitim Bakanlığı ortaöğretim kademesinde okutulmakta olan sosyal alan ders kitaplarıyla sınırlıdır. 12. sınıf ders kitapları, bu sınıf öğrencilerinin üniversite sınavına hazırlanmaları nedeniyle araştırma kapsamı dışında bırakılmıştır. Araştırma tarama modeli niteliğindedir. İçerik, analiz ve literatür tarama teknikleri kullanılmıştır. Ortaöğretim Sosyal Alan ders kitaplarında çağdaş değerler incelenmiştir.Araştırmanın evrenini, Talim Terbiye Kurulunun, 19.03.2008 gün ve 1092 sayılı kararı,11.09.2007gün ve 2233 sayılı kararı, 22.07.2007 gün ve 883 sayılı kararı, 04.06.2007 gün ve 2682 sayılı kararları doğrultusunca ders kitabı olarak kabul edilmiş ve 2008-2009 öğretim yılında okutulan Sosyal Alan Derslerine ilişkin ders kitapları oluşturmaktadır.Araştırmanın örneklemini ise, 2008-2009 eğitim-öğretim yılında 9., 10.ve 11 sınıf ortaöğretim sosyal alan derslerine ilişkin 14 adet ders kitabı oluşturmaktadır.Araştırmada elde edilen verilere göre, bulgular şu şekilde özetlenebilir;9. 10. ve 11. sınıf ders kitaplarında en yüksek oran `Hak=Hürriyet=Özgürlük' değerlerindedir. En az oran ise 9. sınıf ders kitaplarında Sosyal Devlet=Hukuk Devleti','Avrupa Birliği=AB' ve `Sosyalleşme=İletişim=Toplumsal İlişki=Toplumsallaşma'; 10. sınıf ders kitaplarında `İnsan Hakları'; 11. sınıf ders kitaplarında `Avrupa Birliği=AB', seçmeli ders olan Demokrasi ve İnsan Hakları ders kitabında ise `Etik=Ahlak' değerlerindedir. Genel olarak bütün ders kitaplarında en yüksek oran `Hak=Hürriyet=Özgürlük' değerlerinde, en az oran ise `Avrupa Birliği=AB' değerlerindedir.

Abstract:
ABSTRACTCONTEMPORARY VALUESIN SOCIAL DOMAIN COURSE BOOKS OF HIGH SCHOOLSWithin this work, in which it has been aimed to investigate contemporary values in social domain course books , it has been tried to determine in which frequency the values such as ` Democracy- Rights- Independence- Freedom= Independence, Basic Rights-Rights- Independence=Rights, Secularity, Human Rights, Social State- Justice = Social State, Equality Modernization- Civilized- Modern=Civilization, Universal, Peace, Ethic-Morality=Morality, European Union, Socialization- Communication- Social Relation=Socialization? take place. Consequently how the contemporary values effect young generations has been handled as the problem subject.This analyze is limited with the social domain course books thought in high schools of Ministry of National Education course books of twelfth class have been excluded from the analyze as the students of twelfth class are getting ready for the university entrance exam. This investigation has the scanning model. Technics of content , analyze and literature scanning have been used. Contemporary Values in Social Domain Course Books at high schools have been analyzed.Course books accepted among the 19.03.2008 dated and 1092 numbered, 22.07.2007 dated and 883 numbered , 04.06.2007 dated and 2682 numbered decisions of Council of Training and Education as the course books and course books about social domain disciplines thought in 2008-2009 education year compose the population of this investigation.Fourteen course books about social domain disciplines in 9th ,10th and 11th class of high schools thought in 2008-2009 education year compose the sampling of this investigation.According to collected data , findings can be summarized so; `Rights=Independence=Freedom? have the highest rate in the course books of 9th ,10th and 11th class. `Social State=Justice State? have the lowest rate in course books of 9th class; `European Union=EU?, ` Socialization= Communication= Social Relation= Socialization? and `Human Rights? have the lowest rate in course books of 10th class; `European Union=EU? has the lowest rate in course books of 11th class; `Ethic=Morality? has the lowest rate in the course books of Democracy and Human Rights which is selected discipline. In general `Rights=Independence=Freedom? have the highest rate and ` European Union=EU? has the lowest rate.