Doğrulayıcı faktör analizi ve farklı veri setlerinde uygulanması
Confirmatory factory analysis and application to different data sets
Yazar: KADER HASAN ERDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGÜR KOŞKAN
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Doğrulayıcı faktör analizi = Confirmatory factor analysis ; Faktör analizi = Factor analysis

Özet:
Bu tez çalışmasında bilimsel araştırmalarda çoğunlukla kullanılan faktör analizi tekniğinin bölümlerinden biri olarak adlandırılan ve genel olarak ölçeklerin geliştirilmesi yâda ölçeklerin başka bir dile uyarlamasında, araştırmacılar tarafından ortaya konan modellerin veya yapıların test edilmesi için kullanılmakta olan doğrulayıcı faktör analizi yöntemi kullanılarak yapılmıştır.

Hayvancılık üretim alanından hâlihazırda artarak devam eden ve her gün oluşan verilerin irdelenmesi için elde edilen verilerden bir model oluşturularak bu modelin test edilmesi için faktör analizi tekniğinin bir kolu olan doğrulayıcı faktör analizi kullanılarak verilerin analizi sağlanmıştır. Bu analiz ile hayvancılıktan üretilen verilerin kullanılması sağlanmış ve araştırmalarda kullanımı sağlanmaya çalışılmıştır. Çalışmada kullanılan faktör analizi tekniği ile bunun bir alt bölümü olarak görülen doğrulayıcı faktör analizi tekniği açıklanmaya çalışılmıştır. Analizin yapılması için çok çeşitli yazılımlar kullanılabilmektedir. Çalışmada IBM SPSS ve IBM SPSS AMOS yazılımları bir bütün olarak analizlerde araştırmacıya kullanımda esnekliği sağladığı için bu yazılım kullanılmıştır. Çalışmada kalite olarak belirlenen faktöre etki eden beş gözlemlenen değişken, gözlemlenen değişkenleri oluşturan 322 baş büyükbaşa ait veriler atanarak kalite faktörünü tahmini için doğrulayıcı faktör analizinden elden edilen uyum indeks sonuçlarının mevcut uyum indeksleriyle karşılaştırılması yapılmıştır. Sürekli değişkenlerin oluşturduğu yapının analizleri sonucunda, Uyum iyiliği indeksi 0.988, ortalama hataların karakökü 7.792, χ^2/SD 2.402, düzeltilmiş uyum iyiliği indeksi 0.954, normlandırılmış uyum indeksi 0.991, karşılaştırmalı uyum indeksi 0.995, standardize edilmiş kalıntıların ortalama ortalama karekökü 0.066 değerleri elde edilmiştir. Sonuçların uygunluk indekslerine genel olarak uyum sağlayabildiği görülmüştür.

Abstract:
In this thesis, a factor analysis technique, which is commonly used in scientific research, is used as a part of the technique of validity factor analysis which is used to test the models or structures proposed by the researchers in the development of the scales or adaptation of the scales to another language.

It is necessary to verify and confirm the status of a branch of the method analysis technique that requires testing the experiment by creating a model from the results obtained from the contents of the livestock production area, which is already increasing. With this analysis, the data obtained from animal husbandry were used and it was tried to be used in researches. The factor analysis technique used in the study and the confirmatory factor analysis technique which is seen as a sub-section of this study are tried to be explained. A wide variety of software can be used for the analysis. In this study, IBM SPSS and IBM SPSS AMOS software as a whole, this software was used because it provides the researcher with flexibility in use. In this study, five observed variables affecting the quality determined factor and 322 head of bovine data forming the observed variables were assigned and the results of the fit index obtained from confirmatory factor analysis were compared with the current fit indexes for estimating the quality factor. As a result of the analysis of the structure consisting of continuous variables, goodness of fit ındex 0.988, root mean square residual 7.792, χ2/DF 2.402, adjusted goodness of fit index 0.954, normed fit index 0.991, comparative fit index 0.995, root mean square error of approximation 0.066 values were obtained. The results were found to be generally compatible with the indices of conformity.