Helikopterlerin yaydığı karbonmonoksit gazının kokpit ve aprondaki düzeyinin belirlenmesi
The measurement of the carbon monoxide level in the cockpit of the helicopters and on the apron
Yazar: MEHMET YAVUZ ÜLKÜ
Danışman: DOÇ.DR. HATİCE KÖKTEN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Hava ve Uzay Hekimliği = Air and Space Medicine ; Kazalar = Accidents
Dizin: Helikopter = Helicopter ; Karbonmonoksit zehirlenmesi = Carbon monoxide poisoning

Özet:
Bu çalışma, denek apron bölgesindeki ortam havasında ve uçuşta helikopterkokpitlerinin içinde bulunan CO düzeyinin saptanması, ulusal ve uluslararasısınır değerleri ile kıyaslanması; insan sağlığı (dolayısıyla uçuş ve yeremniyeti) üzerinde etki yapabilecek düzeyde olup olmadığının incelenmesive olası sağlık risklerine karşı alınabilecek önlemlerin belirlenmesi amacıyladüzenlenmiştir.TESTO 300 XL gaz ölçme cihazı kullanılmak suretiyle; 2006 yılı Ekim-Kasım-Aralık 2007 yılı Ocak-Şubat-Mart-Nisan aylarında, denek apronda veuçuşta helikopter kokpitlerinin içinde 330 adet CO düzey tespit ölçümüyapılmıştır.Uçuşta kokpit içerisinde ölçülen CO gazının insan sağlığı (dolayısıylauçuş ve yer emniyeti) açısından tehlike oluşturacak bir düzeyde olmadığı;ancak helikopterlerin yerde çalışmaları esnasında, egzostlarının açıldığıistikamette bulunan personelin, gazdan etkileneceği bu durumun da ?uçuşve yer emniyeti? açısından tehlikeli olabileceği değerlendirilmiştir.Havacılıkta uçucular, CO zehirlenmesinin ne olduğunu ve belirtileriniçok iyi bilmelidirler. CO toksisitesinin düzeyine göre yoğun tedaviyebaşlanmalıdır.Uçuş esnasında kokpitte ve çalışma ortamlarında CO düzeyininölçülmesi ve tedbirler alınması önem arz eder.Anahtar Sözcükler:CO emisyonu, gaz dedektörü, helikopter, hipoksi,karbonmonoksit zehirlenmesi.

Abstract:
The Measurement of Carbon Monoxide Level in the Cockpit of theHelicopters and on the ApronThis study has been prepared to identify the level of carbonmonoxide(CO)on the test subject aprons surrounding area and in the cockpits of thehelicopters during flight; and also to compare with national and internationallimits, to search if it causes a problem on human health and to identify theprevention against it.During the period of October-November-December 2006 and January-February-March 2007 carbonmonoxide(CO) level has been measured 330times on the test subject aprons surrounding area and in the cockpits of thehelicopters during flight by using TESTO 300 XL gas level measurementapparatus.It has been reached as a conclusion that the level of CO in the cockpitsduring flight is not at the level which could be harmful for health but duringoperations on ground, whereas the people who in front of the exhaust partsof the helicopters could be affected by the gas(CO) and this situation isdangerous for ?flight and ground safety?.Aviation personnel should know what is the CO poison and symptons.They should get medical treatment according to the gas level that affected.It is importent to measure the level of CO and should be cautious atthe working area and in the cockpits during flight.Key Words: CO emission, gas detector, helicopter, hypoxia,carbonmonoxide poisoning.