Borderline kişilik özellikleri ile üstbiliş ve sürekli kaygı düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between borderline personality characteristics and the level of metacognition and trait anxiety
Yazar: ECEM TUĞÇE TÜRKKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAYDEH FARAJİ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, borderline kişilik özelliği gösteren kişilerde üstbiliş özellikleri ve sürekli kaygı düzeylerinin incelenmesidir. Araştırmada nicel analiz tekniklerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın evreni İstanbul ilinde yaşayan, klinik tanı almamış 18 yaş üstü bireylerdir. Araştırmanın örneklemi için basit seçkisiz örnekleme yöntemi kullanılarak 294 kadın (%66,5) 148 erkek (%33,5) toplam 442 kişi belirlenmiştir. Araştırmada Sosyodemografik Bilgi Formu, Borderline Kişilik Ölçeği, Üstbiliş Ölçeği ve Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma için toplanan veriler SPSS 25 programıyla analiz edilmiştir. Analiz sonucunda normal dağılımı sağlayan sürekli değişkenler için karşılaştırmalarda Bağımsız Değişkenler T testi ve Anova testi kullanılmıştır. Sürekli değişkenler arasındaki ilişki Pearson korelasyon katsayısı ile incelenmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, borderline kişilik özellikleri ile üstbiliş özellikleri ve sürekli kaygı arasında ilişki olduğu saptanmıştır. Regresyon analizine göre üst biliş ve durumluk-sürekli kaygı borderline kişilik özelliklerini yordamaktadır.  Bu çalışmanın sonuçlarına göre bireylerde yüksek düzeyde üst biliş ya da kaygı durumu borderline kişilik özelliklerinin bir habercisi olabilir. Bu nedenle ailelerin bu konuda bilinçlendirilmesi ve toplumsal farkındalığın artırılması önemlidir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the metacognitive characteristics and trait anxiety levels in people with borderline personality traits. Relational screening model, one of the quantitative analysis techniques, was used in the research. The population of the study is individuals over the age of 18 who live in Istanbul and have no clinical diagnosis. For the sample of the study, 294 women (66.5%) and 148 men (33.5%) in total 442 people were determined by using simple random sampling method. Sociodemographic Information Form, Borderline Personality Scale, Metacognition Scale and State and Trait Anxiety Scale were used in the study. The data collected for the research were analyzed with the SPSS 25 program. As a result of the analysis, Independent Variables T test and Anova test were used for the comparisons for the continuous variables providing normal distribution. The relationship between continuous variables was examined with the Pearson correlation coefficient. According to the results of the study, it was determined that there is a relationship between borderline personality traits and metacognitive traits and trait anxiety. According to regression analysis, metacognition and state-trait anxiety predict borderline personality traits. According to the results of this study, high levels of metacognition or anxiety in individuals may be a precursor of borderline personality traits. For this reason, it is important to raise awareness of families on this issue and to increase social awareness.