Erken gelişim dönemlerinden itibaren yüksek yağ içerikli diyetle beslenen sıçan yavrularında hippokampus morfolojisinin stereolojik yöntemlerle incelenmesi ve davranış parametreleriyle karşılaştırılması
Investigation of the hippocampus morphology with stereological methods and comparison of them with behavioral parameters of the rat offspring fed with high-fat diet from the beginning of early developmental periods.
Yazar: BENGİ YEĞİN
Danışman: PROF. DR. EMEL ULUPINAR
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Diyet = Diet ; Diyet yağları = Dietary fats ; Hipokampus = Hippocampus ; Stereoloji = Stereology ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Perinatal dönemdeki dengesiz beslenme, çeşitli metabolik bozukluklara neden olarak obezite, diabet ve kardiyovasküler hastalıklara yatkınlığı arttırmaktadır. Özellikle doymuş yağlardan zengin diyet maruziyeti bilişsel fonksiyonlarda bozulmaya neden olabilmektedir. Bu çalışmada, doğum öncesi ve sonrası dönem boyunca Yüksek Yağlı Diyet (YYD) ile beslenmenin yavruların büyüme parametreleri, hippocampal fonksiyonları ve morfolojileri üzerindeki etkileri araştırılmıştır.Spraque-Dawley sıçanlar gebelik ve laktasyon dönemleri boyunca kalorinin %10'unun yağdan sağlandığı Standart Diyet (SD) ya da YYD (kalorinin % 65'i yağdan) ile beslendi. Yavrular, sütten kesildikten sonra 6 hafta daha benzer diyetle beslenmeye devam edildi. Vücut Kitle İndeksini (VKİ) hesaplamak amacıyla yavruların, haftalık olarak, vücut ağırlıkları ve nazo-anal uzunluk ölçümleri yapıldı. 10. haftanın sonunda spontan lokomotor aktiviteleri değerlendirilen yavruların mekânsal öğrenme ve bellek fonksiyonları, Morris Su Labirenti (MSL) testi aracılığıyla karşılaştırıldı. Hippocampal alt alanlardaki volumetrik değişiklikler ise Cavalieri yöntemiyle analiz edildi.YYD maruziyetinin, büyüme parametreleri üzerinde cinsiyete bağlı olarak değişikliklere neden olduğu gözlendi. Serum lipit düzeylerinin de özellikle dişilerde YYD'den olumsuz yönde etkilendiği görüldü. Aktivitemetre ölçümlerinde ve MSL testindeki platforma kaçış sürelerinde gruplar arasında anlamlı bir farklılık gözlenmedi. Beşinci günde hedef kadranda geçirilen süre olarak hesaplanan geri kazanım indeksleri; YYD ile beslenen erkeklerde daha yüksek olarak gözlendi. Hippocampus'un morfometrik analizlerinde, gyrus dentatus toplam hacminde gruplar arasında anlamlı bir fark görülmezken; piramidal hücre tabakası hacmi, YYD ile beslenen erkeklerde anlamlı düzeyde düşük bulundu. Sonuç olarak, perinatal dönemde YYD'le beslenmenin; büyüme ve lipit parametreleri üzerinde oluşturduğu değişikliklere rağmen, bilişsel işlevleri ve hippocampal morfolojiyi, en azından ergenlik dönemi esnasında, olumsuz yönde etkilemediği gözlenmiştir.

Abstract:
Unbalanced nutrition during perinatal period increases susceptibility to obesity, diabetes and cardiovascular diseases by causing metabolic disturbances. Especially saturated fat-rich diet exposure might lead to impaired cognitive functions. In this study, the effects of high-fat diet (HFD) exposure during pre and postnatal periods on growth parameters of the offspring, hippocampal functions and morphology were examined.Spraque-Dawley rats were fed with either standard pellet consisting 10% of calories from fat or saturated (65% calories from fat) diet during their gestation and lactation period. After weaning, pups sustained in similar diet for 6 more weeks. Body weight and naso-anal length measurements were done weekly to calculate the body mass index (BMI). At the end of 10th week, spontaneous locomotor activities of pups were evaluated and spatial learning and memory functions of pups were compared by Morris water maze (MWM) test. Volumetric changes in the hippocampal subfields were analyzed by Cavalieri method.HFD exposure produced alterations on the growth parameters in a gender-dependent manner. Serum lipid levels were negatively affected by HFD, especially in females. In the activitymeter measurements and MWM tests, there was no significant difference between groups. Retrieval indexes of animals, calculated as the mean time spent in target quadrant on day 5, were found higher in males fed HFD. In morphometric analysis of the hippocampus, no significant difference between groups was observed in the volume of dentate gyrus, but the volume of the pyramidal cell layer was found significantly lower in HFD-fed males. As a result, although exposure the HFD during the perinatal period alters the growth and lipid parameters, cognitive functions and hippocampal morphology are not affected negatively, at least during adolescence period.