Gassallık mesleği yapanlarda ölüm algısı, dindarlık ve dini başa çıkma üzerine nitel bir araştırma
A qualitative research on the perception of death, religious and religious coping in ghassal profession
Yazar: DÖNDÜ ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. ÜMİT HOROZCU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Din psikolojisi = Religious psychology ; Dindarlık = Religiousness ; Dini başa çıkma = Religious coping ; Dini danışmanlık = Religious counseling ; Gassallık = Ghassal ; Psikolojik danışmanlık = Psychological consulting ; Psikolojik etki = Psychological effect ; Ölüm = Death

Özet:
Bu tezde gassallık mesleği din psikolojisi bağlamında ele alınmıştır. Çalışmanın amacı gassalların mesleklerine başlama motivasyonlarına, mesleklerinde geçirdikleri evrelere, mesleğin sosyal ilişkiler boyutuna, mesleklerinin psikolojilerine olan etkilerine, mesleklerine yönelik dini yaklaşımlarına, ölü yıkamanın onların psikolojisini nasıl etkilediğine, son olarak da gassalların psikolojik veya manevi destek ihtiyaç durumlarına ışık tutmaktır.
Nitel araştırma yöntemlerinden biri olan görüşme tekniğinin kullanıldığı araştırmada, en az 1 yıl mesleki tecrübesi bulunan ve İstanbul'da görev yapan 9'u kadın ve 4'ü erkek olmak üzere toplam 13 gassalla derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme formunun kullanıldığı çalışmanın verileri üzerinde betimsel analiz yapılmıştır.
Sonuç olarak, her gassalın mesleğe başlama serüveni ve dini alt yapısının farklı olması onlarda farklı ölüm algılarına yol açtıkları tespit edilmiştir. Mesleklerinden dolayı başta aile ve sosyal çevrelerinden olmak üzere olumsuz tepki almalarına rağmen işlerini bırakmadıkları, hatta meslekleri ile ilgili ön yargıların zamanla ortadan kaybolduğu görülmüştür. Meslekleri onların ölüm algısını etkilediği kadar bazılarını dini durumlarını şekillendirdiği tespit edilmiştir. Karşılaştıkları zorluklar karşısında ise çoğu zaman farklı dini başa çıkma yöntemlerine başvurmuşlardır.Son olarak da Manevi Danışmanlık ve Rehberlik uzman desteğinin farklı konularda faydalı olabileceği saptanmıştır.

Abstract:
In this thesis, the profession of gassalism is discussed in the context of the psychology of religion. The aim of the study is to shed light on the motivations of gassals to start their profession, the stages they undergo in their professions, the social relations dimension of the profession, its effects on the psychology of their profession, their religious approach to their profession, how washing the dead affects their psychology, and finally, the psychological or spiritual support needs of gassals.
In the study, in which the interview technique, one of the qualitative research methods, was used, in-depth interviews were conducted with a total of 13 gassals, 9 women and 4 men, who had at least 1 year of professional experience and worked in Istanbul. Descriptive analysis was performed on the data of the study in which the semi-structured interview form was used.
As a result, it has been determined that the adventure of each gassal starting his profession and the different religious background cause different perceptions of death in them. It was observed that although they received negative reactions from their family and social circles due to their profession, they did not quit their jobs, and even the prejudices about their profession disappeared over time. It has been found that their professions affect their perception of death as well as shape some of their religious status. In the face of the difficulties they encountered, they often resorted to different religious coping methods. Finally, it has been determined that Spiritual Counseling and Guidance expert support can be beneficial in different subjects.