Pandemi sürecinde görme engelli öğretmenlerin çalışma hayatı deneyimleri: Eğitimde Görme Engelliler Derneği örneği
Working life experiences of visually impaired teachers during the pandemic: The example of the Association of the Visually Impaired in Education
Yazar: ILGIN AYDINOĞLU
Danışman: PROF. DR. MELTEM DELEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Engellilik Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, COVID-19 pandemisi görme engelli öğretmenlerin çalışma hayatındaki deneyimlerini Eğitimde Görme Engelliler Derneği özelinde incelemektir. Çalışma, görme engelli öğretmenlerin pandemi sürecinde çalışma yaşamında karşılaştığı sorunları ve bu sorunlara getirdikleri çözüm önerilerini ortaya koymak amacıyla durum çalışması kullanılarak nitel desenli olarak tasarlanmıştır. Araştırma kapsamında amaçlı örneklem yöntemi kullanılarak Eğitimde Görme Engelliler Derneği üyesi olan ve farklı branşlarda, farklı şehirlerde öğretmenlik yapan görme engelli öğretmenlerle çalışılmıştır. Derneğin toplam üye sayısı yaklaşık 90 öğretmenden oluşmaktadır. Bu üyelerden amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 12 öğretmenle mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Nitel desenli bu çalışmada mülakatlar, araştırmacı tarafından 2 kişiyle yapılan serbest mülakat sonucu oluşturulan sorular kullanılarak yapılmıştır. Toplanan veriler, MAXQDA 24 programı ile tematik analiz yöntemi kullanılarak analiz edilmiş ve bulgular raporlanmıştır. Görme engelli öğretmenlerin meslek tecrübeleri, pandemi dönemi ve sonrasındaki deneyimleri ile engellilik temalı görüşleri üzerine yapılan bu çalışma, eğitimin uzaktan yürütmenin zorluklarını ve görme engelli öğretmenlerin deneyimlerini ortaya koymaktadır. Uzaktan eğitimle birlikte öğrenci katılımında azalma ve iletişim sorunları yaşanmış, ancak öğretmenler dijital araçlara adapte olmuş ve öğrencilerle daha yakın ilişkiler kurmuşlardır. Pandemi sonrası döneme ilişkin bulgular, öğrencilerin okula dönüş süreçlerinde uyum sorunları yaşadıklarını ve öğretmenlerin de bu süreçte maske ve temasla ilgili sorunlar yaşadıklarını göstermektedir. Engellilik temasında ise erişilebilirlik sorunlarına vurgu yapılmış, pandemiyle birlikte teknolojik ilerlemelerin ayrımcılığı azalttığı ancak genelde engellilere yönelik ayrımcılığın devam ettiği ifade edilmiştir. Bu çalışma, görme engelli öğretmenlerin pandemi koşullarında yaşadıkları zorlukları ve deneyimleri derinlemesine ele almış, bu bağlamda edinilen bilgiler, engellilik odaklı politika ve uygulama geliştirecekler için değerli katkılar sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler: COVID-19, Pandemi, Engellilik, Görme Engellilik, Öğretmenlik

Abstract:
The main purpose of this study is to examine the working life experiences of visually impaired teachers during the COVID-19 pandemic, specifically the Association of the Visually Impaired in Education. This study was designed with a qualitative pattern using a case study in order to reveal the difficulties that visually impaired teachers encountered in their working lives during the pandemic period and the solutions they offered to these problems. Within the scope of the research, using the purposeful sampling method, visually impaired teachers who are members of the Association of the Visually Impaired in Education and who teach in different cities in different branches were studied. The total number of members of the association consists of approximately 90 teachers. Interviews were conducted with 12 teachers selected from these members by purposeful sampling method. In this qualitative study, interviews were conducted using questions created by the researcher as a result of free interviews with 2 people. The collected data was analyzed using the thematic analysis method with the MAXQDA 24 program and the findings were reported. According to the study results; This study, conducted on visually impaired teachers' professional experiences, their experiences during and after the pandemic period, and their views on disability, reveals the difficulties of conducting education remotely and the experiences of visually impaired teachers. With distance education, there has been a decrease in student participation and communication problems, but teachers have adapted to digital tools and established closer relationships with students. Findings regarding the post-pandemic period show that students experienced adaptation problems during the return to school process and teachers also experienced problems with masks and contact during this period. On the theme of disability, accessibility problems were emphasized, and it was stated that technological advances reduced discrimination with the pandemic, but discrimination against disabled people continued in general. This study deeply addressed the difficulties and experiences of visually impaired teachers under pandemic conditions, and the information obtained in this context provides valuable contributions to those who will develop disability-focused policies and practices.

Key Words: COVID-19, Pandemic, Disability, Visual Impairment, Teaching