Günümüz sanatında kültürel farklılık bağlamında öne çıkan kimlik tartışmalarına ilişkin yeni temsil stratejileri
New strategies of representation concerning discussions of identity that arise in contemporary art in the context of cultural diversity
Yazar: EZGİ YAKIN
Danışman: PROF. GÜLAY YAŞAYANLAR SAĞLAM
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Kimlik = Identity ; Kimlik statüleri = Identity statuses ; Kültür = Culture ; Kültürel farklılık = Cultural difference ; Resim sanatı = Painting art ; Resimler = Pictures ; Sanat = Art ; Sanat etkinlikleri = Art activities ; Söylem analizi = Discourse analysis ; Temsil = Representation

Özet:
Kültürel farklılık bağlamıyla vurgulanan kimlik olgusu, sosyal ve politik literatürde sıkça tartışılan bir konu olmasıyla birlikte, günümüzde geniş ölçüde sanatsal üretimlere de kaynaklık etmektedir. Sanatın öznel bakışla şekillenmesi, bu alanda üreten sanatçıların konumlarının, yönelimlerinin ve temsil biçimlerinin dahil olduğu niteliklerle çalışmaları değerlendirmeyi beraberinde getirmektedir. Kimliğin farklılık temelinde temsili ise, modernist ve postmodernist yaklaşımlarda ele alınan özne tartışmalarından etkilenmektedir. Modernist inşada evrensel değerler ve Batı merkeziyetiyle biçimlenen öznenin, farklı kültürel değerleri ötekileştirme girişimi çeşitli düşünürlerden faydalanarak gözlemlenmektedir. Bu doğrultuda eleştirel bakış da temsilin söylem boyutuyla ilişkili bir sorgulamaya yönelmektedir. Tarih yazımındaki belirleyici kıstasların açığa çıkması, kültürel incelemelerde temsilin parametrelerini görünür kılmıştır. Sanatçılar tarihsel bilginin özne tasvirleriyle oynamaktadır ve dahil edilmeyen bireysel hikayelerin peşinden gitmektedir.
Çalışmanın amacı güncel olarak yaşanan toplumsal koşullar altında kültürel farklılığın sanat üretimleriyle bağlantısını ve temsil ilişkileriyle gösterimini incelemektir. Bu nedenle metnin birinci bölümü kimlik kavramının toplumsal ve kültürel bağına yoğunlaşmaktadır. İkinci bölümde, modernist yapıda özne inşasının sınırları üzerinde durulmakta, tarihselliğin reddi ve söylemin eleştirisiyle gerçekleşen kültürel ortam ve gerçeklik boyutu tartışılmaktadır. Üçüncü bölümde, çağdaş sanatın seyrinde kimlikte farklılığın ve kültürel boyutlarının izi sürülmekte, tartışılan kavramların sanatsal üretimlerle bağlantısı araştırılmaktadır. Ayrıca sanatçıların ve sanatsal üretimlerin küresel sanat ortamındaki temsili üzerinde durulmaktadır. Son bölümde ise, metinde üzerinde durulan olgulara temas eden sanatçılardan Walid Raad, Akram Zaatari, Rabih Mroué ve Mona Hatoum'a geniş ölçüde yer verilmektedir.


Anahtar Sözcükler: Kimlik, Kültürel Farklılık, Söylem Eleştirisi, Temsil, Küresel Sanat

Abstract:
ABSTRACT

In addition to being a widespread theme in social and political literature, the concepts of cultural diversity and identity are also to a large extent utilized in artistic production. The fact that art takes its form through a subjective approach brings with it the necessity to evaluate works of artists by taking into account their positions, tendencies and representation styles. The representation of identity that isbased on its diversity is influenced by discussions focusing on the theme of "subject" in modernist and postmodernist approaches. The universal values of the modernist construct and the attempts of the Western-based subject to alienize different cultural values, are analyzed with reference to various thinkers. In this context, the critical attitude focuses on the questioning of the representation with regard to its statement. As the decisive factors in the writing of history were revealed, the parameters of representation in cultural analyses have also become visible. Artists play with the way historical knowledge depicts its subjects and pursue personal stories that are left out.
The goal of this study is to analyze how cultural diversity relates to artistic production under current social conditions and how it's represented. For this reason, the first part of the text focuses on the social and cultural dimensions of the concept of identity. The second part analyzes the limits of the construction of subject in the modernist construct, and discusses the cultural situation –and the reality thereof– which results from denial of the historical and criticism of statement. The third part pursues diversity of identity and its cultural dimensions in the course of contemporary art, and investigates the relationship of the discussed concepts to artistic production. Additionally, representation of artists and artworks in the global art scene is also evaluated. The last part analyzes the following artists who exemplify the issues discussed within the text: Walid Raad, Akram Zaatari, Rabih Mroué and Mona Hatoum.


Key Words: Identity, Cultural Diversity, Statement Criticism, Representation, Global Art