Sıçanda hidroklorik asit/etanol ile indüklenen mide ülserinde 1,25 dihidroksi vitamin D3'ün etkisi
Effect of 1,25 dihydroxyvitamin D3 on hcl/ethanol induced gastric injury in rats
Yazar: HASAN HÜSEYİN ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. İNCİ ALİCAN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Etanol = Ethanol ; Hidroklorik asit = Hydrochloric acid ; Kolekalsiferol = Cholecalciferol ; Mide hastalıkları = Stomach diseases ; Mide ülseri = Stomach ulcer ; Sıçanlar = Rats ; Vitamin D = Vitamin D ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı sıçanlarda hidroklorik asit (HCl)/etanol ile oluşturulan gastrik ülser modelinde vitamin D3'ün koruyucu etkisini araştırmaktır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda her iki cinsiyetten Sprague-Dawley sıçanlara (250-300g) 24 saat açlık sonrası gavajla  0,2 ml asidifiye edilmiş etanol solüsyonu (0,3 M HCl/%60 etanol) uygulanarak gastrik hasar oluşturuldu. Kontrol grubuna ise, gavajla 0.2 ml fizyolojik tuzlu su verildi. Ülser gruplarına 14 gün boyunca tek başına 1,25 dihidroksi vitamin D3 (0,25 g/kg, intraperitoneal) ya da vitamin D3 ile birlikte L-NAME (20 mg/kg; intraperitoneal), N-etilmaleimid (NEM; 10 mg/kg; intraperitoneal), glibenklamid (10 mg/kg; oral) veya indometazin (10 mg/kg, subkutan) uygulandı. Makroskopik ve mikroskopik analizler sonrasında oksidan ve anti-oksidan parametreler, serumda IL-1β ve IL-10 düzeyleri, doku örneklerinden NF-B immünhistokimya boyamada H skoru değerlendirmesi ve Tunnel yöntemi ile apoptotic indeks değerlendirmesi bakılan parametreler arasındaydı.
Bulgular: Tedavisiz ülser grubunda makroskopik ülser indeksi vitamin D tedavisi ile azaltıldı (p<0,05) ve bu etki L-NAME varlığında daha belirginleşirken (p<0,01); İndo varlığında ortadan kalktı (p<0,01). Ülser grubu, kontrole göre artmış gastrik malondialdehit (MDA) (p<0,001), azalmış glutatyon (p<0,05) ve artmış miyeloperoksidaz (MPO) aktivitesi (p<0,001) gösterdi. Bu değişiklikler vitamin D ile baskılandı (sırası ile, p<0,001, p<0,01 ve p<0,001). Vitamin D ön tedavisi ülser grubunda artmış olan NF-B immünhistokimya boyamada H skoru değerini ve apoptotic indeks (%) değerlerini anlamlı derecede azalttığı gözlendi. 
Sonuç: Vitamin D3'ün mide ülserinde koruyucu etkisi etanol indüklü inflamatuvar reaksiyon, oksidatif stres ve hücresel apoptoz düzeylerini azaltıcı etkisiyle ilişkilendirilebilir.
Anahtar kelimeler: Vitamin D3, gastrik ülser, inflamasyon, sıçan, etanol

Abstract:
Objective: The aim of the present study was to determine if vitamin D3 has a protective effect against tissue injury in a rat model of HCl/ethanol-induced gastric ulcer. 
Materials and Methods: Sprague-Dawley rats of both sexes (250-300 g) were fasted for 24 hours. A gastric injury was induced by acidified ethanol solution (0,3 M HCl/60% ethanol) per os (0,2 ml). Control group received saline (0,2 ml, per os). Ulcer groups were treated with 1,25 dihydroxyvitamin D3 (VitD; 0,25 µg/kg; intraperitoneally) for 14 days alone or along with L-NAME (20 mg/kg; intraperitoneally), N-ethylmaleimide (NEM; 10 mg/kg; intraperitoneally), glibenclamide (10 mg/kg; orally) or indomethacin (10 mg/kg; subcutaneously). After macroscopically and microscopically examination of stomachs, oxidant and anti-oxidant parameters, serum IL-1β and IL-10 levels, H scores from NF-κB immunostaining and apoptotic index by Tunnel method were measured.
Results: Gastric macroscopic lesion score of the untreated ulcer group was decreased by pretreatment with VitD (p<0,05) and this effect was augmented by L-NAME (p<0,01) and attenuated by Indo (p<0,01) given along with VitD. Ulcer group revealed increased gastric malondialdehyde  (MDA) (p<0,001), reduced endogenous antioxidant glutathione (GSH) levels (p<0,05) and increased myeloperoxidase (MPO) activity (p<0,001) in comparison to control. The changes in these parameters were effectively suppressed by VitD (p<0,001, p<0,01 and p<0,001; respectively). H score evaluations in NF-κB immunostaining and apoptotic index values (%) which were increased in ulcer group, effectively decreased by pretreatment with VitD. 
Conclusion: The mechanism of this protective role of VitD on gastric ulcer can be associated with reducing effect of VitD on ethanol induced inflammation, oxidative stress and cellular apoptosis levels.
Key words: Vitamin D3, gastric ulcer, inflammation, rat, ethanol.