KOAH'lı hastalara uygulanan pulmoner rehabilitasyonun fiziksel ve psikolojik parametrelere etkisi
The effects of the pulmonary rehabilitation to physical and psychological parameters in patients with COPD
Yazar: AYŞE ÇİL AKINCI
Danışman: PROF. DR. NERMİN OLGUN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Dispnea = Dyspnea ; Psikolojik durum = Psychological status ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Çalışma, Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığına (KOAH) Karşı Küresel Girişim (GOLD) sınıflandırma sistemine göre 3. ve 4. evredeki KOAH'ı olan hastalara uygulanan pulmoner rehabilitasyonun fiziksel ve psikolojik parametrelere etkisini belirlemek amacıyla 16 rehabilitasyon 16 kontrol olmak üzere toplam 32 hastada deneysel olarak yapıldı. Veriler Hasta Tanılama Formu, solunum fonksiyon testleri, arter kan gazı değerlendirmesi, St. George Solunum Hastalıkları Anketi, Bazal Dispne İndeksi, 6 Dakikalık Yürüme Testi, Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği kullanılarak toplandı. İlk değerlendirme sonrası evde rehabilitasyona başlandı. Rehabilitasyon programında hastalar eğitildi, hastalara solunum, alt ve üst ekstremite egzersizleri yaptırıldı. Üç ay sonra hastalar KOAH Polikliniği'ne çağrılarak son değerlendirmeleri yapıldı. Pulmoner rehabilitasyon grubunda solunum fonksiyon testlerinden Birinci Saniyedeki Zorlu Ekspirasyon Hacminde (FEV1) (p<0,05), FEV1 % beklenen değerde (p<0,05), Zorlu Vital Kapasitede (FVC) (p<0,05), FVC % beklenen değerde (p<0,05), arter kan gazlarından Parsiyel Karbondioksit Basıncında (PaCO2) (p<0,05), yaşam kalitesinde (p<0,001) ve tüm alt boyutlarında (semptom [p<0,05], etki [p<0,001] ve aktivite [p<0,001]), dispnede (p<0,001), fonksiyonel kapasitede (p<0,001), anksiyete (p<0,05) ve depresyonda (p<0,05) anlamlı düzeyde iyileşme saptandı. Kontrol grubunda ise hem fiziksel hem de psikolojik parametrelerde herhangi bir anlamlı değişikliğe rastlanmadı. Çalışmada KOAH'lı hastalara uygulanan pulmoner rehabilitasyonun fiziksel ve psikolojik parametrelerde iyileşme sağladığı sonucuna ulaşıldı. Bu sonuçlar doğrultusunda KOAH'lı hastaların bakım ve yönetiminde pulmoner rehabilitasyon programının uygulanması önerilmektedir.

Abstract:
This experimental study was to determine the effects of the pulmonary rehabilitation to physical and psychological parameters in patients with 3 and 4 levels of Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) according to Global Initiative for COPD (GOLD) staging system. Data were collected with patient identification form, pulmonary function tests, artery blood gases, St. George?s Respiratory Diseases Questionnaire, Baseline Dyspnea Index and 6 Minute Walking Test, Hospital Anxiety and Depression Scale. After first evaluation, rehabilitation programme was started in patiens? home. In the rehabilitation programme patients were trained, breathing, lower and upper extremity exercises have been made to patients. Three months later patients invited to COPD polyclinic and last evaluation was made. There was meaningful improvement in the rehabilitation group in terms of Forced Expiratory Volume in One Second (FEV1) (p<0,05), FEV1 % predicted value (p<0,05), Forced Vital Capacity (FVC) (p<0,05), FVC % predicted (p<0,05) value, Partial Pressure of Arterial Carbon Dioxide (PaCO2) (p<0,05), quality of life (p<0,001) and its all subscales (symptom [p<0,05], impact [p<0,001] and activity [p<0,001]), dyspnea (p<0,001), functional capacity (p<0,001), anxiety (p<0,05) and depression (p<0,05). But there wasn?t any meaningful change in physical and psychological parameters in the control group. In this study it was concluded that pulmonary rehabilitation was improved physical and psychological parameters in patient with COPD. According to this results it is recommended that pulmonary rehabilitation programme should be put into practice in care and management of patient with COPD.