Ortaokul öğrencilerinin matematik kaygılarının matematik öz-kavramları ile açıklanması
Explanation of mathematics anxiety of middle school students through mathematics self-concepts
Yazar: EREN KARAKAŞ
Danışman: DOÇ. DR. FATMA ERDOĞAN
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Bu çalışmanın amacı iki yönlüdür. Bunlardan ilki, sosyo-demografik (cinsiyet) ve akademik değişkenlerin (sınıf ve matematik başarı düzeyi) öğrencilerin matematik öz-kavramları ve matematik kaygıları üzerindeki olası etkilerini incelemektir. İkincisi ise, öğrencilerin matematik öz-kavramları ve matematik kaygıları arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Çalışmada nicel araştırma modellerinden tarama, nedensel karşılaştırma ve ilişkisel araştırma modelleri kullanılmıştır. Örneklem 705 ortaokul öğrencisidir (5-8. Sınıf düzeyleri). Veriler "Matematik Öz-Kavramı Ölçeği" ve "Matematik Kaygısını Derecelendirme Ölçeği İlköğretim Formu" ile toplanmıştır. Veriler betimleyici istatistikler, bağımsız örneklemler t-testi, varyans analizi, korelasyon ve basit doğrusal regresyon analizi ile çözümlenmiştir. Bulgulara göre, öğrencilerin matematik öz-kavramları yüksek düzeyde iken matematik kaygı düzeyleri düşüktür. Çalışma sonuçları, öğrencilerin hem matematik öz-kavramlarının hem de matematik kaygılarının erkek öğrenciler lehine anlamlı düzeyde farklılaştığını göstermektedir. Çalışmanın diğer bir sonucu, öğrencilerin hem matematik öz-kavramlarının hem de matematik kaygılarının sınıf düzeyi değişkenine göre anlamlı farklılık gösterdiğidir. Çalışmada öğrencilerin matematik başarı düzeylerinin yükseldikçe matematik öz-kavramlarının yükseldiği, tersine matematik başarıları yükseldikçe matematik kaygılarının düştüğü sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmada, öğrencilerin matematik öz-kavramları ve matematik kaygıları arasında büyük düzeyde, negatif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Ayrıca regresyon çözümlemesi, matematik öz-kavramının matematik kaygısını yordayan bir değişken olduğunu ve matematik öz-kavramının, matematik kaygısına ilişkin varyansın %27'sini açıkladığını göstermiştir. Çalışma sonuçları ışığında, gelecekte yürütülecek araştırmalara ve uygulayıcılara yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is twofold. The first one is to examine the possible effects of socio-demographic (e.g., gender) and academic variables (e.g., grade and mathematics achievement level) on students' mathematics self-concepts and mathematics anxiety. The second is to determine the relationship between students' mathematics self-concepts and mathematics anxiety. In the study, survey, causal comparison, and correlational research models were used among quantitative research models. The sample is 705 middle school students (from 5th to 8th grade levels). Data were collected with the "Mathematics Self-Concept Scale" and "Mathematics Anxiety Rating Scale-Elementary Form". The data were analyzed using descriptive statistics, independent samples t-test, analysis of variance, correlation, and simple linear regression analysis. According to the findings of the study, students' mathematics self-concept was high while their mathematics anxiety levels were low. The results of the study show that both mathematics self-concepts and mathematics anxiety levels of the students differed significantly in favor of male students. Another result of the study is that both mathematics self-concepts and mathematics anxiety levels of students differ significantly according to the grade level variable. In the study, it was concluded that as students' mathematics achievement levels increased, their mathematics self-concept increased, and conversely, as their mathematics achievement levels increased, their mathematics anxiety decreased. In the study, it was found that there was a significant, negative and significant relationship between students' mathematics self-concept and mathematics anxiety. Moreover, regression analysis showed that mathematics self-concept was a predictor of mathematics anxiety and mathematics self-concept explained 27% of the variance in mathematics anxiety. In the light of the results of the study, recommendations for future research and practitioners are presented.