Adölesanların obezite farkındalıklarının beslenme durumu, fiziksel aktivite düzeyi ve beden kütle indeksine etkisi
The effect of obesity awareness of adolescents on nutritional status, physical activity level and body mass index
Yazar: GÜLŞAH SAĞLAM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE SEVEN AVUK
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Adolesanlar =   ; Beslenme = Nutrition ; Diyet = Diet ; Farkındalık = Awareness ; Obezite = Obesity

Özet:
Bu çalışmada, adölesanlarda obezite farkındalıklarının beslenme durumu, fiziksel aktivite düzeyi ve beden kütle indeksi üzerine etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Çalışma, Trabzon ilinde ikamet eden, 10-14 yaş arası 372 adölesan ile yürütülmüştür. Katılımcıların % 44,9'u erkek % 55,1'i ise kızdır. Çalışmaya katılan adölesanların vücut ağırlıkları, boy uzunlukları alınmış ve beden kütle indeksi değerleri hesaplanmıştır. Katılımcılara beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite alışkanlıklarına ilişkin sorular sorularak alışkanlıkları hakkında bilgi edinilmiştir. Ayrıca bir günlük besin tüketim kaydı alınmıştır. Besin tüketim kayıtlarından, enerji ve besin ögesi alımının gereksinmelerini karşılama durumları değerlendirilmiştir. Cinsiyetlere göre beden kütle indeksi persentil değerleri incelendiğinde cinsiyet ile beden kütle indeksi persentil değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir bağlantı bulunmamıştır (p = 0,521). Bununla birlikte beden kütle indeksi persentil değerlerine göre erkek adölesanların % 23,4'ü hafif şişman, % 24,6'sı şişmandır. Kız adöledanların ise % 22'si hafif şişman olup, % 20,5'i şişman bulunmuştur. Katılımcıların obezite farkındalık ölçeği puanları 57,53 ± 7,34 puan bulunmuştur. Obezite farkındalık ölçeği değerlendirmesine göre obezite farkındalık seviyeleri "iyi düzeyde" dir. Ölçek alt boyut puanları ise obezite farkındalık alt boyutu puanı 24,99 ± 3,68, beslenme farkındalığı alt boyutu puanı 18,03 ± 3,21, fiziksel aktivite farkındalığı puanı 14,51 ± 2,16 puandır tüm alt boyut puan değerlendirmesi de "iyi düzeyde" dir. Cinsiyete göre ölçek toplam puan ve alt boyutları arasındaki ilişki incelendiğinde kızların obezite farkındalıkları erkeklerden daha fazladır (p<0,05). 

Anahtar Kelimeler: Adölesan, Beslenme Alışkanlıkları, Beden Kütle İndeksi, Obezite Farkındalık, Obezite

Abstract:
This study aimed to investigate the effect of obesity awareness on nutritional status, physical activity level and body mass index in adolescents. The study was conducted with 372 adolescent individuals aged 10-14, residing in Trabzon. 44,9% of the participants are male and 55,1% are female adolescents. The body weight and height of the adolescents participating in the study were taken and the body mass index value was calculated. Participants were asked questions about their eating habits and physical activity habits to obtain information about their habits. Additionally, a daily food consumption record was taken. From food consumption records, energy and nutrient intake requirements were calculated. When body mass index percentile values were examined according to gender, no statistically significant connection was found between gender and body mass index percentile values (p = 0,521). However, according to body mass index percentile values, 23,4% of male adolescents are slightly obese and 24,6% are obese. Of the female adolescents, 22% were slightly obese and 20,5% were found to be obese. Obesity awareness scale scores of the participants were found to be 57,53 ± 7,34 points. According to the obesity awareness scale evaluation, obesity awareness levels are at a "good level". The scale sub-dimension scores are obesity awareness sub-dimension score 24,99 ± 3,68, nutrition awareness sub-dimension score 18,03 ± 3,21, physical activity awareness score 14,51 ± 2,16 points. All sub-dimension score evaluation is " is at a good level. When the relationship between the total score and sub-dimensions of the scale according to gender is examined, girls' awareness of obesity is higher than boys (p<0,05).

Key Words: Adolescent, Nutritional Habits, Body Mass Index, Obesity Awareness, Obesity