Ankilozan spondilit hastalarında sakroiliak eklem MRG'de yapısal değişikliklerin saptanmasında gözlemciler arası uyumun değerlendirilmesi ve pelvik radyografi bulguları ile karşılaştırılması
Evaluation of inter-observer reliability in determination of structural lesions on sacroiliac MRG and comparision with pelvic radiography findings in patients with Ankylosis spondylitis
Yazar: CEMAL AYDIN GÜNDOĞMUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR BUĞDAYCI ; PROF. DR. GAZANFER EKİNCİ
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine ; Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Pelvis = Pelvis ; Radyografi = Radiography ; Sakroiliyak eklem = Sacroiliac joint ; Spondilit-ankilozan = Spondylitis-ankylosing

Özet:
Ankilozan spondilitli (AS) hastaların pelvik radyografilerinde sakroiliak eklemlerin (SİE) yapısal hasarları modifiye New York (mNY) kriterleri için en önemli bulgulardır. Bununla birlikte, radyografi ile SİE'de erozyon, skleroz ve ankiloz tanımlanması genellikle zordur. Son zamanlarda yapılan araştırmalar, yapısal hasarların SİE'nin manyetik rezonans görüntülemesinde (MRG) de tespit edilebileceğini göstermiştir. 
Çalışma 1999-2019 yılları arasında üçüncü basamak bir sağlık kuruluşunda AS tanısıyla takip edilen 1220 hastadan dahil edilme kriterlerini taşıyan ve MRG ile pelvik grafi çekimleri arasında 3 aydan daha kısa süre bulunan 73 hasta ile tamamlanmıştır. Direkt grafide sınıflama için mNY kriterleri kullanılmıştır. Grafi ve MRG incelemeleri biri 5, diğeri 20 yıllık deneyime sahip iki radyolog tarafından yapılmıştır. 
Çalışmada tüm analizlerde gözlemciler arası uyum oranları MRG verilerinde grafiye göre daha yüksek bulunmuştur. Özellikle CRP düzeyinin normal saptandığı ya da HLA B27 markerinin negatif olduğu hastalarda gözlemciler arası uyum oranı direkt grafide orta düzeye kadar düşerken MRG verilerinde yüksek ve mükemmele yakın düzeyde bulunmuştur. Direkt grafide evre 2-3 olup gözlemciler arası uyum saptanamayan hastalarda dahi MRG'de uyum oranı mükemmele yakın düzeyde bulunmuştur. 
Özellikle CRP negatif ya da HLA B27 negatif hastalarda gözlemciler arası uyumun pelvik grafide düşük, MRG'de yüksek oluşu, grafide evre 2 ve 3 hastalardan uyum gözlenmeyenlerde dahi MRG uyumunun yüksek oluşu sebebiyle bu gruplarda MRG kullanımı doğru tanıda önemli rol oynayacaktır.
Anahtar Kelimeler: Direkt Grafi, MRG, Uyum, Ankilozan spondilit.

Abstract:
Structural damage of sacroiliac joints (SIJ) on pelvic radiographs of patients with ankylosing spondylitis (AS) is the most important feature of the modified New York (mNY) criteria. However, radiographic erosion, sclerosis and ankylosis in sacroiliac joints are often difficult to identify. Recent research has shown that structural damages can also be detected in magnetic resonance imaging (MRI) of SIJ. 
The target population of our study comprised 1220 Ankylosing Spondylitis patients, who were being followed up in a tertiary center between 1999-2019. Of those, 73 met the inclusion criteria and had pelvic X-ray and sacroiliac MRI examinations within 3 months of each other, making up our study group. mNY criteria were used for direct radiographic classification. Radiographic and MRI examinations were performed by two radiologists, one of whom had 5 years and the other 20 years of experience.
In all analyzes, the interobserver agreement rates were found to be higher in MRI data than direct radiography. Particularly in patients with normal CRP levels or negative HLA B27 marker, interobserver agreement rate decreased to mid-level on X-ray, but was high and near-perfect in MRI data. Even in patients whose stage 2 or 3 radiographs showed no interobserver agreement, the interobserver agreement was found to be close to perfect on MRI.
Especially in patients with negative CRP or HLA B27, interobserver agreement rates was low at X-ray and was high at MRI. So in these groups, MRI will play an important role in the correct diagnosis, even at patients stage 2-3 radiography where evaluators cannot agree on.
Keywords: Direct X-ray, MRI, interobserver agreement, Ankylosing spondylitis