Sanatsal üretimde göstergelerin bilinç altını etkileme amaçlı kullanımı
Usage of symbols in the aim of effecting subconsiousness in art works
Yazar: CEYDA ALPARSLAN
Danışman: PROF. HÜSNÜ DOKAK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2008
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Bilinçaltı = Subconscious ; Film = Film ; Gizli mesaj = Secret message ; Kısa film = Short film ; Mesaj aktarımı = Message transfer ; Reklam filmleri = Advertising films ; Resim sanatı = Painting art ; Sanat = Art ; Sanatsal yaratıcılık = Artistic creativity ; Ürün yerleştirme = Product placement

Özet:
Uzun zamandır üzerinde çalışmalar yapılan bilinçaltını etkileme amaçlı mesajkavramı; genellikle süreğen görüntüler bütünü olan filmlerde kullanılmaktadır. Bunlar;kısa filmler, reklam filmleri, klipler olduğu gibi, uzun metrajlı filmler arasınayerleştirilmiş kareler olarak da karşımıza çıkmaktadır.Bu konuda çalışmalar yapan, çalışma neticelerini kullanan alanlar olduğu gibi; çoksayıda karşıt sivil kişi ve kuruluşlar da bulunmaktadır. Yöntemin, bilinçaltını etkilemesive istem dışı duygular ortaya çıkarması nedeniyle, büyük bir kesim tarafından insanhaklarına aykırı olduğu savunulmaktadır.Yukarıda da bahsettiğim gibi; farkındalık yaratmadan bilince yaptığı etkiler nedeniyle,stratejik planlama birimleri tarafından üzerinde çok amaçlı çalışmalar yapılmakta,askeri ve siyasi alanlarda da kendine yer bulmaktadır.Bilinçaltına etki edebilmenin en keskin yolu olan, seks ve ölüm çağrışımlarıyaratabilmenin dışında; (bireysel etkileme söz konusu olduğunda) yine bilinçaltınaatılmış kişisel anılara etki edebilecek görüntüler oluşturmak da söz konusudur.Örneğin bir ürün tanıtımı için hazırlanan reklam filminde, ürün ne olursa olsun, filmkareleri arasına seks imgelerini yerleştirerek ürün satışlarının artırılmasının mümkünolduğu ispatlanmış, akılda kalıcılığı sağlanmıştır. Yine başka bir uzun metrajlı filmarasında tek bir film karesinde `'kola iç'' direktifi yerleştirilmesi ve aynı anda gazlıiçeceğin kapağının açıldığında çıkardığı ses efekti de eklenerek, o mekandaki sözkonusu ürün satış miktarının artması sağlanmıştır.`Subliminal mesaj' olarak adlandırılan bu yöntemi, dini gruplar da sıklıklakullanmaktadır. Özellikle üye sayısıyla büyüyen dini toplulukların resimler içerisinesubliminal mesaj (genellikle ölüm korkusu ya da cehennem inancı içerikli)yerleştirerek bilinçaltına etki etme sağlanmıştır.Bu tez raporu, sanatsal çalışmalarda hikaye ne olursa olsun, bilinçaltını etkileyenmesajlar sayesinde istenilen duyguyu uyandırabilmenin mümkün kılınabilirliğinigöstermektedir. Kapsamı; üretim ve algılama süreçlerine ilişkin araştırma veuygulamalardır.Anahtar SözcüklerSubliminal, Bilinçaltı, Gizli Mesaj, Gömme, Sembol

Abstract:
Subliminal message concept that has been worked on for a long time is been mostlyused on movies, which is a whole of images. These are seen as continuous scenesthat are placed between short films, advertisement films, video clips, as well as longfilms.There are several opposite civil entities and establishments as well as the fields thatwork on this issue and use the consequences of the works. Because this processinfluences the subconscious and discovers unwanted will, it is been seen againsthuman rights by a huge amount of people.As I mentioned above, because of unaware effects on subconscious, it is beenworked on several issues by strategic planning units; and finds itself a place onmilitary and political areas.The most exact way to effect subconscious except by creating sex and deathconnotations, if it comes to personal impression, again it is possible to effectsubconscious by personal memories that is placed in mind. For instance, it is provedthat in an advertisement film, which is prepared for a product, whatever the productis, placing sex images between scenes improves the product sales, and provideseasy remembering. Again in a long film, the improvement of product sales isprovided by placing ?drink coke? order and by adding the sound effect of the openingof that beverage?s bottle at the same time, in a single film scene. Especially, religiouscommunities that grow by the number of its members, the effect of subconscious isprovided by placing subliminal messages (concerning mental fear or hell belief) inpictures.This thesis shows the possibility of wakening the wanted emotions by effecting onsubconscious by using subliminal messages in artistic works whatever the story is.Its extent is inquiries and applications relating to production and perceptionprocesses.KeywordsSubliminal, Subconscious, Secret Message, Buried, Symbol