Yapılandırmacı yaklaşıma göre hazırlanan alan gezisi ile desteklenmiş proje tabanlı öğrenme modelinin güneş enerjisi ve kullanım alanları konusuna uygulanması
The application of project based learning model supported by prepared according to constructivist approach the field trip to the solar energy and its usage areas
Yazar: HASAN SAİD TORTOP
Danışman: PROF. DR. NURİ ÖZEK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Enerji = Energy ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: Fizik öğretimi = Physics teaching ; Gezi-gözlem yöntemi = Trip-observation method ; Güneş enerjisi = Solar energy ; Proje temelli öğrenme yöntemi = Project based learning method ; Yapılandırmacı öğrenme = Constructivist learning ; Öğrenme halkası yöntemi = Learning cycle method

Özet:
Son zamanlarda, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı, bu kaynaklarının ekonomikliği ve çevreye karşı geliştirilen olumlu tutum gibi sebeplerden dolayı artmaktadır. Yenilenebilir enerji kaynaklarından biri olan Güneş Enerjisi, Türkiye'nin büyük bir potansiyele sahip olduğu enerji kaynağıdır. Bu yüzden, Güneş Enerjisi ve Kullanım Alanları (GEKA) konusunun, günlük hayatla ilişkili yeni öğrenme yaklaşımları ile öğretimi, beklenen amaçların gerçekleşmesi açısından önemlidir. Yapılan araştırmanın amacı, yapılandırmacı yaklaşıma göre hazırlanmış alan gezisi ile desteklenmiş proje tabanlı öğrenme modelinin öğrencilerin GEKA konusundaki tutum ve başarılarına, mantıksal düşünme becerilerine ve çevreye ilişkin tutumlarına etkisinin lise düzeyinde belirlenmesidir.Bu çalışma deneysel bir çalışma olup, nitel ve nicel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Çalışma, 2008-2009 öğretim yılında Isparta Gülkent Anadolu Lisesinde son sınıf öğrencileri ile yapılmıştır. Son sınıf öğrencileri deney (n=28) ve kontrol (n=23) grubu olmak üzere iki gruba bölünmüştür. Kontrol grubu öğrencileri geleneksel yönteme göre öğretim yaparken, deney grubu öğrencileri yapılandırıcı yaklaşıma göre hazırlanmış alan gezisi ile desteklenmiş proje tabanlı öğrenme modeline göre öğrenim görmüşlerdir. Alan gezisi Süleyman Demirel Üniversitesi'nde bulunan Yenilenebilir Enerji Kaynakları Araştırma ve Uygulama Merkezi'ne (YEKARUM) ve TUBİTAK bünyesindeki M.A.M.'nde bulunan Enerji Enstitüsü'ne düzenlenmiştir. YEKARUM, alan gezisinde 5E öğrenme halkası modeli kullanılmıştır. Alan gezisi sonrasında öğrencilerle yarı-yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Alan gezisi sonrasında öğrenciler okulda proje çalışmalarına başlamışlardır. Öğrencilerin sanal ortamda öğrenmelerini sağlamak amacıyla Güneş Enerjisi ve Kullanım Alanları konusu ve Proje Tabanlı Öğrenme Modeli ile ilgili web sitesi hazırlanmıştır. Ayrıca, Güneş Enerjisi Öğrenci Deney Seti ile deneyler yapılmıştır. 12 haftalık süreç sonunda öğrenciler grup halinde hazırladıkları projeleri sunmuşlar ve değerlendirmişlerdir. Veri toplama aracı olarak; Güneş Enerjisi ve Uygulamaları Başarı Testi, Güneş Enerjisi ve Uygulamaları Konu Tutum Ölçeği, Mantıksal Düşünme Beceri Testi ve Çevre Tutum Ölçeği ve yarı-yapılandırılmış Alan Gezisi Görüşme Formu (AGGF) kullanılmıştır. AGGF, alan gezisi sonrasında sadece deney grubuna, diğer ölçekler ise ön-test ve sontest olarak her iki gruba da uygulanmıştır. Toplanan verilerin değerlendirilmesinde SPSS 17.0 programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde Mann Whitney U-testi ve içerik analizi kullanılmıştır.Yapılan çalışma sonucunda, yapılandırmacı yaklaşıma göre hazırlanmış alan gezisi ile desteklenmiş proje tabanlı öğrenme modeli, öğrencilerin konuya ve çevreye ilişkin tutumlarında (olumlu yönde) ve başarılarında artışa sebep olmuştur. Ancak, mantıksal düşünme becerilerinde bir farklılık bulunmamıştır. Öğrenciler, alan gezisinin eğlenceli, kalıcı öğrenme sağlayan bir öğrenme aracı ve faydalı olduğunu, proje çalışmalarının ilk basamağında katkı sağladığını, ancak okullarda çok uygulanmadığını belirtmişlerdir.

Abstract:
Nowadays, increasing of the utilization of renewable energy resource is due to its economic and developing positive attitude to environment. Turkey is the one of the countries in the world which has potential of solar energy. The teaching of solar energy and applications (SEAs), with new learning strategies and as connected with life, is important for expected goals. The aim of this research is determine the effects of student?s attitude and achievement of SEAs and attitude of Ecology and logical thinking ability (LTA) which was done project based learning (PBL) model supported by prepared according to constructivist approach the field trip at SEAs topic in high school.The Gülkent High school the lastest class students in Isparta City were divided into two groups which are control and experiment group. The study was done in 2008-2009 educational term while the topic of SEAs was being given to control group (n=23) by traditional method, the topic was given by PBL model supported by prepared according to constructivist approach the field trip to The SEAs to experiment group (n=28) students. The Renewable Energy Resources Center was selected at The Suleyman Demirel University and TUBITAK Marmara Research Center Energy Institute in Kocaeli-Gebze for the field trip. After the field trip semi-constructed interview was done to experimental group and then they prepared project about SEAs topic at their school. The web site about has been done SEAs to obtain virtual learning environment and also it has been done experiments with Solar Energy Student Experiment Kit. At the end of the teaching prosess when approximately 12 weeks, experimental group students presented their projects about SEAs. The Solar Energy and Applications Achievement Test (SEAAT) and The Solar Energy and Applications Attitude Scale (SEAS) and Ecology Attitude Scale (EAS) and Logical Thinking Ability Test (LTAT) were given both groups, as a pre-test and post-test. The Field Trip Interview Form (FTIF) was given only experimental group after the field trip. Collected data's were evaluated by using SPSS 17.0 program. While evaluating data's Mann Whitney U-test and content analysis was used.At the end of the research, the student's who were in PBL model supported by prepared according to constructivist approach the field trip, achievements scores are more than the student's who were in traditional method was determined. At the results of SEAS and EAS and semi-constructed interviews, the students have developed positive attitude to Ecology and SEAs topic. But, LTA scores was not found meaningful differences between experimental and control groups. The analysis of semi-constructed students have stated that the field trip is very enjoyable, it is teaching tools that provides permanent learning and it is useful, it is provide to contribution to project studies when first stage of the PBL.