Çalışan annelerin okul öncesi çocuklarında anne tutumlarının yıkıcı davranışlar üzerine etkisinin incelenmesi
Analysis of the effect of mother attitudes on disruptive behaviors of preschool children of working mothers
Yazar: GAMZE AKDENİZ
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA KAYHAN BAHALI
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile tutumu = Family attitude ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Anneler = Mothers ; Annelik = Motherhood ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Yıkıcı davranış = Destructive behavior ; Çalışan kadınlar = Working women ; Çocuk davranışları = Child behavior ; Ölçekler = Scales

Özet:
Annenin, iş hayatındaki yoğunluğu ve stresi çocuklarına karşı tutumlarını etkileyebilmektedir. Bu yüzden de çalışan ve çalışmayan annelerin tutumlarında da bir farklılık olduğu ve bu tutumların farklılığının çocukta bazı davranış değişikliklerine neden olabileceği düşünülmektedir.
Bu çalışmada, çocuğu okul öncesi kurumda eğitimine devam eden hem çalışan hem de çalışmayan annelerin, çocuk yetiştirme tutumlarının, çocuklardaki yıkıcı davranışlara etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
İstanbul ilinin Ataşehir ilçesinde yaşamakta olan ve çocuğu okul öncesi eğitim kurumuna devam eden çalışan 57, çalışmayan 52 olmak üzere toplam 109 anne ve çocuğu araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırmada, Sosyo Demografik Bilgi Formu, Aile Hayatı ve Çocuk Yetiştirme Tutum Ölçeği (PARI) ve Ercan Okul Öncesi Yıkıcı Davranış Bozuklukları Değerlendirme Ölçeği (OÖYD) kullanılmıştır. Katılımcılara uygulanan ölçeklerden elde edilen veriler, IBM SPSS Statistics 25 programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Annelerin çalışma durumu, tutum ölçeğinin alt boyutları ve çocuktaki yıkıcı davranış bozuklukları arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Annenin tutumları ve yıkıcı davranışlar arasında bir ilişki saptanamamıştır. Annelerin yalnızca aşırı koruyucu annelik tutumu ve sıkı disiplin tutumu, anne eğitim düzeyi değişkenine göre anlamlı derecede farklılaşmaktadır. Çocuktaki yıkıcı davranış bozuklukları puanı, annenin çocuk sayısı değişkenine göre farklılaşmamaktadır. Ancak annenin yalnızca sıkı disiplin ve aşırı koruyucu annelik tutumu, çocuk sayısı değişkenine göre anlamlı derecede farklılaşmaktadır. Tek çocuğu olan annelerin 2 ve daha fazla çocuğu olanlara göre tutum puanları daha düşük çıkmıştır.
Annelerin çalışma durumunun, tutumlara ve çocuktaki yıkıcı davranışlara etkisi arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır. Annenin eğitim düzeyi arttıkça, olumsuz tutumları azalmaktadır. Ayrıca çok çocuk sayısına sahip annelerde olumsuz tutumlar görülmektedir. Ebeveynlere; çocuk sayısı ve bakımı konusunda eğitim verilmesi yararlı olabilir. Çocuk sayısı fazla olan ailelerde, annelere çocuklarıyla ilişkilerine yönelik yapılacak sosyal-psikolojik çalışmalar olumlu tutumlar geliştirmelerine yardımcı olabilir.

Abstract:
The mother's intensity and stress in her work life can affect her attitudes towards her children. For this reason, it should be considered that there is a difference in the attitudes of working and non-working mothers, and the difference of these attitudes may cause the causes of some behaviors in the child.
In this study, it was aimed to investigate the effects of both working and non-working mothers, whose children continue their education in pre-school institutions, on the effects of child-rearing attitudes on destructive behaviors in children.
The sample of the study consisted of 109 mothers and children, 57 working and 52 working, who live in Ataşehir district of Istanbul province and whose children continue to pre-school education institutions. In the research, Socio Demographic Information Form, The Parental Attitude Research Instrument (PARI) and Ercan Pre-School Destructive Behavioral Disorders Scale were used in the study. The data obtained from the scales applied to the participants were analyzed using the IBM SPSS Statistics 25 program.
No significant difference was found between the working status of the mothers, the sub-dimensions of the attitude scale and the destructive behavioral disorders in the child. No relation was found between mother's attitudes and destructive behavior. Only mothers' overprotective mothering attitude and strict discipline attitude differ significantly according to the mother education level variable. The score of destructive behavioral disorders in the child does not differ according to the mother's child variable. However, only the strict discipline and overprotective mothering attitude of the mother differs significantly according to the number of children. Mothers with only one child had lower attitude scores than those with 2 or more children.
No significant difference was found in the effect of mothers' working status on attitudes and destructive behavior in the child. As the mother's education level increases, her negative attitudes decrease. In addition, negative attitudes are observed in mothers with many children. Parents; number of children and care can be helpful. In families with a large number of children, social-psychological studies to be done to mothers regarding their relationships with their children can help them develop positive attitudes.