Erken dönem uyum bozucu şemalar ve ruminatif düşünce biçiminin bireylerin başa çıkma biçimleri ile olan ilişkisi
The relationship of early maladaptive schemas and ruminative thought style with schema coping styles
Yazar: ŞÜKRÜ CAN ÖZÜAK
Danışman: DOÇ. DR. AYLİN DEMİRLİ YILDIZ
Başkent Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Genç yetişkinler = Young adult ; Ruminasyon = Rumination ; Ruminatif düşünme = Ruminative thinking ; Young Şema Modeli = Young Schema Model ; Ölçekler = Scales ; Şema alanları = Schema domains

Özet:
Bu araştırmada erken dönem uyum bozucu şemaların ruminatif düşünce biçimi ve şema başa çıkma biçimleri ile olan ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmanın katılımcılarını Ankara'da yaşayan 18-35 yaşlarındaki genç yetişkinlik döneminde bulunan 210 kadın (%58,8) ve 147 erkek (%41,2) olmak üzere toplamda 357 kişi oluşturmuştur. Katılımcıların tanımlayıcı bilgilerinin edinilmesi açısından Demografik Bilgi Formu, araştırmanın amacına yönelik olarak ise Young Şema Ölçeği-Kısa Form 3 (YŞÖ-KF 3), Ruminatif Düşünce Biçimleri Ölçeği (RDBÖ) ve Şema Başa Çıkma Ölçeği (ŞBÇÖ) kullanılmıştır. Demografik bilgilerin analizi için betimsel istatistikler ve bağımsız örneklem t-testi kullanılmıştır. Şema alanları, ruminatif düşünce biçimi ve başa çıkma biçimlerinin ilişkisinin incelenmesi amacıyla ise Pearson korelasyon analizi ve hiyerarşik regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen demografik değişken analizi açısından kadınların erkeklere oranla ruminatif düşünce puanlarının anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Gerçekleştirilen Pearson korelasyon analizi sonucunda şema alanlarının ruminatif düşünce biçimi ile ilişkili olduğu bulunmuştur. Araştırmanın amacına yönelik gerçekleştirilen hiyerarşik regresyon analizleri sonucunda bireylerin teslim ve aşırı telafi başa çıkma biçimlerini yordamada şema alanları ve ruminatif düşünce biçiminin ilişkisi görülmüştür. Kaçınma başa çıkma biçimi açısından ise şema alanlarının anlamlı bir ilişki göstermediği fakat ruminatif düşünce biçiminin ilişkili olduğu bulunmuştur. Elde edilen bulgular sonucunda erken dönem uyum bozucu şemaların ruminatif düşünce biçimi ve başa çıkma biçimleri ile gösterdiği ilişki alanyazın ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
In this research, it was aimed to examine the relationship among early maladaptive schemas, ruminative thinking and schema coping styles. The participants of this study consisted of a total of 357 people, 210 females (58.8%) and 147 males (41.2%) in young adults aged 18-35 years living in Ankara. Demographic Information Form was used to obtain the descriptive information of the participants, and Young Schema Questionnaire-Short Form 3 (YSQ SF 3), Ruminative Thought Style Questionnaire (RTSQ), and Schema Coping Questionnaire (SCQ) were used for the study. Descriptive statistics and independent sample t-test were used to analyze demographic information. Pearson correlation analysis and hierarchical regression analysis were preferred to examine the relationship between schema domains, ruminative thinking style, and coping styles. In terms of the demographic variable analysis, it was found that women had significantly higher ruminative thinking scores than men. As a result of the Pearson correlation analysis, it was found that schema areas were associated with ruminative thinking. As a result of the hierarchical regression analyses conducted for the study, the relationship between schema domains and ruminative thinking style in predicting individuals' submission and overcompensation coping styles was observed. In terms of avoidance coping style, schema domains did not show a significant relationship, but ruminative thinking style was found to be related. As a result of the findings, the relationship between early maladaptive schemas and ruminative thinking style and coping styles was discussed in light of the literature.