Kuzey Afrika'dan Avrupa'ya  yönelik düzensiz göç hareketlerinin analizi
Analysis of irregular migration movements from North Africa to Europe
Yazar: DİLEK ÖZMEN
Danışman: PROF. DR. BİLAL KARABULUT
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Ortadoğu ve Afrika Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Afrika = Africa ; Avrupa = European ; Düzensiz göç = Irregular immigration ; Göçler = Migrations ; Kuzey Afrika = North Africa ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
En basit haliyle "insanların bir coğrafya üzerinde yer değiştirmesi" olarak ifade edilen göç; insanlığın en yaygın eylemlerinden birisi olagelmiştir. Tarih boyunca insanlar yaşamlarını sürdürebilmek için topraklarını; savaş, kıtlık, doğal afet ya da siyasal nedenlerle, kendi rızaları veya başkalarının baskı ve tehditleri sonucu, geçici veya sürekli olarak terk etmek zorunda kalmışlardır. Göç olgusu; II. Dünya Savaşı sonrası, küreselleşmenin ve teknolojinin ulus devlet sınırlarını daha esnek bir hale getirmesi akabinde göçün uluslararası boyuta taşınması ile tek bir toplumun değil aynı zamanda uluslararası toplumun sorunu haline gelmiştir. Soğuk savaş sonrası yaşanan siyasi ve ekonomik olaylar ise göç kavramının yeni bir dönüşüm yaşamasına ve düzensiz göç hareketlerinin hızlı bir şekilde artmasına sebep olmuş; Avrupa'ya yoğun bir oranda düzensiz göçmen ve mülteci akışı yaşanmıştır. Bugün Avrupa'ya yönelik düzensiz göçlerde Kuzey Afrika en önemli bölgelerin başında gelmektedir. Esasen 1990'lardan itibaren Afrika'dan Avrupa'ya yönelik düzensiz göçlerde sürekli bir artış yaşandığı görülmektedir. Fakat 2011'de Kuzey Afrika'da başlayan Arap Baharı bölgenin siyasi ve ekonomik konjonktürünün yeniden şekillenmesine ortam hazırlamıştır. 2015'te Kuzey Afrika'dan Avrupa'ya yönelik düzensiz göçlerde zirve yaşanması Avrupa ülkelerinin ilgisinin Kuzey Afrika'ya çevrilmesine neden olmuştur. Kuzey Afrika'dan Avrupa'ya yönelik düzensiz göçler incelenirken görülmektedir ki Kuzey Afrika hem kaynak hem de transit göç bölgesi olarak Avrupa'ya yönelik düzensiz göçün artışında en önemli güzergâhları oluşturmaktadır. Çünkü hem kendi kıtasından gelen düzensiz göçmenler için transit bölge oluştururken hem de Güney Asya'dan ve Ortadoğu'dan aldığı göçlerle bir geçiş bölgesi haline gelmiştir. Afrika'da yaşanan ve yaşanmakta olan yoksulluk, sömürge geçmişi ve kolonyalist güçlerin varlığı, iç savaşlar, Arap Baharı, terörizm, zayıf ekonomi, başarısız devletlerin varlığı, sosyal ve çevresel faktörler Kuzey Afrika'dan Avrupa'ya yönelik düzensiz göç dalgasına neden olan en önemli unsurlar olarak ifade edilmektedir.

Abstract:
In its simplest form, migration is expressed as "the displacement of people over a geography"; It has been one of the most common acts of humanity. Throughout history, people have left their lands for war, famine, natural disaster or political reasons in order to survive; voluntarily or as a result of pressure and threats from others; have been forced to leave temporarily or permanently. The phenomenon of migration; After the World War II, globalization and technology made the nation-state borders more flexible, and with the migration to the international dimension, it became a problem not only of a single society, but also of the international community. The political and economic events experienced after the Cold War, on the other hand, caused a new transformation of the concept of migration and the emergence of the concept of irregular migration, and there was an intense flow of irregular migrants and refugees to Europe. Today, North Africa is one of the most important regions in irregular migration to Europe. In fact, since the 1990s, it is seen that there has been a continuous increase in irregular migration from Africa to Europe. However, the Arab Spring that started in North Africa in 2011 paved the way for the reshaping of the political and economic conjuncture of the region. The peak in irregular migration from North Africa to Europe in 2015 caused the attention of European countries to turn to North Africa. When examining irregular migration from North Africa to Europe, it is seen that North Africa, both as a source and a transit migration region, has formed the most important routes in the increase of irregular migration to Europe. Because while creating a transit zone for irregular migrants from its own continent, it has also become a transit zone from South Asia and  the Middle East. Poverty, colonial past and presence of colonial powers, civil wars, Arab Spring, terrorism, weak economy, existence of failed states, social and environmental factors in Africa are the most important factors causing irregular migration wave from North Africa to Europe.