30 yaş üstü fazla kilolu ve obez kadınlarda bağırsak alışkanlıkları ve posa alım düzeylerinin belirlenmesi
Determination of bowel habits and dietary fiber intake levels in over 30 years and overweight and obese women
Yazar: ŞEVVAL EDA KÖSE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP ÖZERSON
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Bağırsak hareketleri = Bowel movement ; Bağırsaklar = Intestines ; Diyet lifleri = Dietary fibers ; Kabızlık = Constipation ; Kadınlar = Women ; Obezite = Obesity ; Posa = Pomace

Özet:
Çalışmanın amacı, fazla kilolu ve obez bireylerde bağırsak alışkanlıkları ile konstipasyon sıklığının gözlemlenmesi ve konstipasyonun beslenme tedavisinde önemli rol oynayan posa tüketim ve çeşitlerinin değerlendirilmesini sağlamaktır. Çalışma İstanbul Kartal ilçesinde bulunan Özel Kartal Avicenna Umut Hastanesi Beslenme ve Diyet Polikliniği'ne başvuran, 30 yaş üstü, fazla kilolu veya obez, 98 kadın katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Bireylere genel bilgileri, beslenme alışkanlıkları, fiziksel aktivite düzeyleri, probiyotik bilgi düzeylerini içeren anket soruları, bağırsak alışkanlıkları için Bristol Dışkı Skalası ve Roma III Kriterleri, fermente besin tüketim sıklığı, posa alım durumlarının değerlendirilmesi için lifli besin tüketim sıklığı ve 3 günlük besin tüketim kaydı uygulanmıştır. Bireylerin konstipasyon durumları, Bristol Dışkı Skalası ve Roma III Kriterleri, ayrı ve birlikte olacak şekilde değerlendirilmiştir. Araştırma grubunun BKİ ortalaması 29.9 ± 4.2 kg/m2 olarak belirlenmiştir. Bağırsak alışkanlıkları, Bristol Dışkı Formu ve Roma III Kriterleri ile değerlendirildiğinde, konstipasyon sıklığı %19.4 olarak saptanmıştır. Bireylerin diyet lifi tüketim yeterlilikleri, 14 gr/1000 kkal/gün'e göre değerlendirildiğinde, %72.4'ünün yetersiz lif tüketimi olduğu görülmüştür. Diyet lifi tüketim ortalamaları ise 20.4 ± 5.6 gr olarak belirlenmiştir. Bristol Dışkı Skalası'na göre sert dışkılama sıklıkları %24.5 olarak gözlemlenmiştir. Su, diyet lifi yeterliliği ve fiziksel aktivite durumları ile Roma III Kriterleri'ne göre konstipasyon durumları arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p>0.05). Roma III Kriterleri ve Bristol Dışkı Formu birlikte değerlendirildiğinde, konstipasyon durumları ile fiziksel aktivite, su ve lif tüketimleri arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p>0.05). Çözünür diyet lifi tüketimi ile Bristol Dışkı Skalası puanları arasında pozitif anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0.05). Çözünür posa tüketim miktarı arttıkça dışkı formunun yumuşadığı, bireyler tarafından beyan edilmiştir. Aşırı kilolu ve obez bireylerde diyet lifi alımının bağırsak alışkanlıkları üzerine etkisi değerlendirilirken, diyet lifi tüketim yeterliliği yanında çeşidinin de değerlendirilmesi gerektiği çalışma sonucunda desteklenmektedir.

Abstract:
The aim of the study is to observe the bowel habits and the frequency of constipation in overweight and obese individuals and to evaluate the fiber consumption and types, which play an important role in the nutritional treatment of constipation. The study was carried out with 98 female participants over 30 years old, overweight or obese, who applied to the Private Kartal Avicenna Umut Hospital Nutrition and Diet Polyclinic in Kartal district of Istanbul. Questionnaires including general information, nutritional habits, physical activity levels, probiotic knowledge levels, Bristol Stool Scale and Rome III Criteria for bowel habits, frequency of fermented food consumption, frequency of fiber food consumption to evaluate dietary fiber intake, and 3-day food consumption record were applied to the individuals. . Constipation status of individuals, Bristol Stool Scale and Rome III Criteria were evaluated separately and together. The mean BMI of the research group was determined as 29.9 ± 4.2 kg/m2. When bowel habits were evaluated with Bristol Stool Form and Rome III Criteria, the frequency of constipation was found to be 19.4%. When the dietary fiber consumption adequacy of the individuals was evaluated according to 14 gr/1000 kcal/day, it was seen that 72.4% of them had insufficient fiber consumption. Dietary fiber consumption averages were determined as 20.4 ± 5.6 gr. According to the Bristol Stool Scale, the frequency of hard stools was observed as 24.5%. No significant correlation was found between water, dietary fiber adequacy and physical activity status and constipation according to Rome III Criteria (p>0.05). When Rome III Criteria and Bristol Stool Form were evaluated together, no significant relationship was found between constipation status and physical activity, water and fiber consumption (p>0.05). A positive and significant correlation was found between soluble dietary fiber consumption and Bristol Stool Scale scores (p<0.05). It has been stated by individuals that as the amount of soluble fiber consumption increases, the stool form softens. While evaluating the effect of dietary fiber intake on bowel habits in overweight and obese individuals, it is supported as a result of the study that the type of dietary fiber should be evaluated as well as the adequacy of consumption.