Okul hemşiresinin sağlığı geliştirme modeli temelli çocukluk obezitesini önlemeye yönelik uygulamaları, öz etkililik düzeyleri, algıladıkları yarar ve  engeller
School nurse self-efficacy, perceived benefits and perceived barriers and childhood obesity prevention practices
Yazar: ZEYNEP BÖYÜKBAŞ
Danışman: DOÇ. DR. SAİME EROL
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Obezite = Obesity ; Okul hemşireliği = School nursing ; Çocuklar = Children ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, okul hemşiresinin çocukluk obezitesini önlemeye yönelik uygulamaları, öz etkililikleri, yarar ve engel algılarını göstermektir. Bu amaca ulaşmak için Çocukluk Obezitesini Önlemede Okula ve Öğrenciye Yönelik Uygulamalar, Öz etkililik,Yarar ve Engel Algısı ölçeklerinin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Bu tanımlayıcı ve metodolojik çalışmanın evrenini, bir sosyal medya sitesindeki okul hemşireleri ve mail yoluyla ulaşılan okul hemşireleri grubu oluşturdu.Katılmayı kabul eden 136 hemşire ile çalışma tamamlandı. Veriler sosyodemografik özellikler tanılama formu ve Susan Quelly  (2014) tarafından geliştirilen Çocukluk Obezitesini Önlemede Okula ve Öğrenciye Yönelik Uygulamalar, Öz etkililik,Yarar ve Engel Algısı ölçekleri kullanılarak toplandı. Geçerlikleri, Kapsam Geçerliği İndeksi, Açıklayıcı ve Doğrulayıcı Faktör analizi ile değerlendirildi. Güvenirliği için madde toplam korelasyonu, iç tutarlılık Cronbach Alfa katsayısına bakıldı.
Bulgular: Tüm ölçeklerin Kapsam Geçerliği İndeksi sırasıyla; 0,97, 0,98, 1, 0,99 ve 0,97 bulundu. Açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonucu tüm ölçeklerin yapı geçerliliğini doğruladı. Ölçeklerin madde toplam korelasyonları tüm maddelerde 0,20' nin üzerinde, cronbach alfa güvenirlik katsayısı ise tüm ölçekler için 0,80'in üzerinde yüksek güvenirlilikte bulundu.
Sonuçlar: Ölçeklerin Türkçe formunun geçerli ve güvenilir olduğu tespit edilmiştir. Okul hemşirelerinin obeziteyi önlemeye yönelik okul ve öğrenci düzeyindeki uygulamaları, öz etkililik, yarar ve sosyal engel algı puanları ortalamanın üstündedir.

Anahtar Sözcükler: Okul hemşiresi, çocukluk obezitesi, Özetkililik, Yarar, Ölçek

Abstract:
Objective: This study's aim is to show school nurse's obesity preventing practices, self-efficacy and benefit and obstacles perceptions. In order to succeed this aim, Turkish validity and reliability versions of Childhood Obesity Preventing Practices for School and Student, Self-efficacy and Benefit and Obstacle Perception Scales were applied.
Materials and Methods: The population of this descriptive and methodological study consistsof school group nurses in a social media site and school nurses reached via mail. The study wasdone and concluded with 136 nurses who agreed to take part in. Data were gathered withsociodemographic characteristic diagnosis form and Childhood Obesity Preventing Practicesfor School and Student, Self-efficacy and Benefit and Obstacle Perception Scales developedby Susan Quelly (2014). Validity of these scales and form was assessed with content validityindex and explanatory and confirmatory factor analysis. Total item correlation and internalconsistency Cronbach Alpha coefficient were used for reliability.
Results: Content Validity Index of all the scales were respectively 0.97, 0,98, 1, 0,99 and0,97. Exploratory and confirmatory factor analysisconfirmed the construct validity of all scales. Total item corelations of the scales were above 0.20 for allthe items and cronbach alpha reliability coefficient for all the scales were above 0,80 whichmeans high reliability.
Conclusion: Turkish versions of the scales were determined as valid and reliable. School nurse'sobesity preventing practices for school and student level, self-efficacy and benefit andobstacles perception scores are above the average.

Keywords: School nurse, Childhood obesity, Self-efficacy, Benefit, Scale