Hipofiz makroadenomlarının preoperatif ve postoperatif radyolojik özellikleri ile hormon profilleri ve P-53, Kİ-67 değerlerinin karşılaştırılması
The Preoperative and postoperative Radiological Properties and Hormone Profiles of Hypophysis Macroadenom and The Comparison of P-53, Kİ-67 Values
Yazar: MUSTAFA KARABİNA
Danışman: PROF. DR. AHMET MESRUR HALEFOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Adenomlar = Adenoma ; Hipofiz bezi = Pituitary gland ; Hipofiz hastalıkları = Pituitary diseases ; Hipofiz neoplazmları = Pituitary neoplasms ; Hormonlar = Hormones ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Preoperatif dönem = Preoperative period ; Protein-P53 = Protein-P53

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmada, hipofiz makroadenomlarının preoperatif ve postoperatif
radyolojik özellikleri (MRG(Manyetik Rezonans Görüntüleme) (T1A, T2A, Kontrastlı
T1A)) ile hormon profilleri ve p53, Ki-67 proliferasyon indeksleri arasındaki ilişkinin
araştırılması amaçlanmıştır.
MATERYAL VE METOD: Hastanemiz etik kurul komitesi tarafından
çalışmamıza onay alınmış olup, hastanemizde Mart 2015 -Nisan 2019 tarihleri arasında
dinamik kontrastlı hipofiz MRG çekilmiş ve patolojik tanıları olan 81 hasta yaklaşık 3
aylık bir süre içerisinde taranmıştır. Çalışmaya alınan olguların yaşları 24 ile 68 arasında
değişmekte olup ortalama yaş 45,6±12,55 yıldır. Çalışmaya alınan olguların 39 (%48,2)
erkek, 42(%51,8) kadındır.
Çalışmada tümörlerin preoperatif dönemde maksimal çapları 2 planda
(aksiyel,koronal) kontrastlı serilerde ölçüldü ve tümör invazyon dereceleri HARDY
klasifikasyonuna göre sınıflandırıldı. Lezyonların çevre yapılara invazyonu da kontrastlı
serilerde değerlendirildi. Postoperatif lezyonların kontrol incelemeleri 6. ve 12. aylarda
değerlendirildi.Bu incelemelerde rezidü lezyonlarda boyut artışının olup olmadığı esas
olarak kontrastlı T1 ağırlıklı seriler başta olmak üzere kontrastsız konvansiyonel T1A
ve T2A serilerde hem koronal ,hem de sagital planlarda değerlendirildi.
BULGULAR: Ki-67(p=0.001) veya P-53 (p=0.042) pozitif olan olgularda rezidü
boyut artışı sık görülürken , büyük boyutlu tümörlerde Ki-67 pozitifliği ve rezidü boyut
artışı daha sık görülmektedir.Ancak Hardy Klasifikasyonuna göre değerlendirilen
invazyon derecesinin Ki-67 ve rezidü boyut artışı ile direkt korelasyonu yoktur.ACTH
salgılayan makroadenomlarda Ki-67 pozitifliği daha az görülürken gonadotropin
salgılayan adenomlarda Ki-67 pozitifliği daha sık görülür (p=0.08); buna karşın hormon
profilleri ile rezidü boyut artışı arasında anlamlı bir ilişki yoktur. ACTH salgılayan
adenomların maksimal çapları null cell adenom(p=0.04) ve plutriform(p=0.02)
adenomlara göre daha küçüktür.P-53 pozitifliğinin ise tümör boyutu ve invazyonu ile
olan ilişkisi istatistiksel olarak anlamlı derecede ortaya konulamamıştır.
SONUÇ: Hipofiz adenomlarının davranışlarını tahmin edebilmek için farklı
parametrelerin değerlendirilmesi gerekir, bu parametrelerin kombine bir şekilde
değerlendirilmesi prognoz tahminini güçlendirmek ve nüks varlığında erken tanı
koymak açısından önemlidir.Bu sayede takip ve tedavi protokolleri lezyondan lezyona
göre değiştirilebilir.
Anahtar kelimeler: Hipofiz, makroadenom, Ki-67

Abstract:
In this work, we wanted to investigate the preoperative and postoperative radiological
properties, and hormone profiles of "Hypophysis Macroadenom" using MRG and T1A,
T2A, and contrast enhanced T1A.We also aim to study the relationship between
proliferation indexes of P-53 and Ki-67.
Material and Method:
Our study is approved by the ethics committee of our hospital. For the study, we
used dynamic contrast enhanced " Hypophysis MRG" scans which are performed
between  March 2015 - April 2019 and scanned in 3 months for 81 patience with
pathological diagnosis.
The demographics of patients who participated in the study are as follows.
The ages of patients vary between 24 and 68 years old with a mean and variance of
45,6±12,55 years and 39 (%48.2) of them are male and 42 (%51.8) of them are women.
In the study, we measured the maximal diameter of the tumors in the preoperative phase
in 2 plans ("axial" and coronal) using contrast enhanced series and the tumor invasion
levels are classified according to HARDY measures.The invasion of lesions to
peripheral tissues are assessed. The postoperative lesions of the control group are done
in months 6th and 12th. In these investigations, we measured the potential increase of
the size of the residual lesions using mainly contrast enhanced T1 weighted series and
non-contrast conventional T1A and T2A series in coronal and sagittal plans.
 Findings:
We observed that patients with positive Ki-67(p=0.001) or P-53 (p=0.042) had an
increase in residuals.For large tumors, we observe positive Ki-67 and the increase in the
residual size more frequently.
However, we did not observe a direct correlation between the invasion level according to
the Hardy classification with Ki-67 and the increase in the residual size.We observe the
positive Ki-67 less frequently on macroadenom secreting ACTH, yet, more frequently
on the adenomas secreting gonadotropin (p=0.08). 
On the other hand, we did not observe any relationship between hormone profiles and
the increase in residual size.The adenomas secreting ACTH have a smaller maximal
diameter compared to null cell adenomas (p=0.04) and plutriform adenomas
(p=0.02).We did not find any evidence for the relationship between the positive P-53 and
tumor size or the invasion.

Conclusion:
To predict the behavior of "hypophysis " adenomas, we need to consider different
parameters and the analyses of these parameters in combinations could strengthen the
prediction of prognoses and the early diagnosis of relapse. Thus, the treatment and
follow-up protocols could be change depending on the lesion.