Deneysel olarak osteoporoz oluşturulan ratlarda  Afyonkarahisar  bölgesi kaplıca sularının kan kalsiyum ve bazı hormon seviyeleri üzerine etkilerinin araştırılması
Investigation of  the effects of afyonkarahisar region hot springs water  on  blood calcium and some hormon levels in experimentally-created osteoporosis in rats
Yazar: TOLGAHAN SAYGIN
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT ELİTOK
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Afyonkarahisar = Afyonkarahisar ; Balneoterapi = Balneotherapy ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Kaplıcalar = Thermal springs ; Osteoporoz = Osteoporosis ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Düşük kemik dansitesi ve kemik yapısının bozulması ile karakterize osteoporoz, kemiklerde kırılganlık artışı ve çeşitli kemiklerde kırıklarla sonuçlanan iskelet sistemi hastalığıdır. Bu araştırma projesinde 10 adedi kontrol gurubunu oluşturmak üzere toplam 25 adet Albino ırkı dişi rat üzerinde yapılmıştır. Gerekli asepsi ve antisepsi sağlandıktan sonra, intraperitoneal yolla ketamin (200 mg/kg) ve xylazin (10 mg/kg) anestezisi altında abdominal kaviteler açılara, hayvanların tümünde overler alınmıştır. Sonrasında abdominal boşluk dikiş atılarak kapatılmış ve yara dokusu batikon tuşe edilmiştir. Ratların tümünde ovaryumlar alındıktan sonra, 10 adet kontrol ve 15 çalışma grubunu oluşturan toplam 25 adet rat 21 gün sürecek tedavi periyoduna alınmıştır.  Kontrol grubu ratlara tedavi amacıyla her gün aynı saatte 1 L/33 kg canlı ağırlık hesabıyla orogastrik sonda ile günde 2 defa musluk suyu verilmiştir. Ayrıca bu grubun suluklarına normal musluk suyu konulmuş ve günlük olarak tazelenen suya ve yeme ad libitum ulaşmaları sağlanmıştır. Kontrol grubundaki ratlar 35±2 °C sıcaklıktaki musluk suyu ile 15 dakika boyunca banyo yaptırılmış ve sonrasında kafeslerine alınmışlardır. Çalışma grubunda yer alan ve ovarektomize edilen 15 adet rata tedavi amacıyla her gün aynı saatte 1 L /33 kg C.A. hesabıyla orogastrik sonda ile günde 2 defa Süreyya I Kaplıca Kaynağı'ndan günlük taze olarak getirilen ılık  kaplıca suyu verilmiştir. Ayrıca bu grubun suluklarına taze olarak getirilmiş Süreyya I Kaplıca Kaynağı suyu konularak, ulaşmaları sağlanmıştır. Buna ilaveten çalışma grubundaki ratlar, günlük olarak 35±2 °C sıcaklıktaki kaplıca suyu ile 15 dakika boyunca banyo yaptırılmış ve sonrasında barunaklarına alınmışlardır. Hayvanların tümünde overektomi operasyonu öncesi ve sonrası ile tedaviden sonraki 1, 7, 14 ve 21. günlerde klinik, hematolojik ve kan biyokimyasal parametrelerinin ölçümleri yapılmıştır. Tedavi sonrası 21. günde yapılan tartımlarda kontrol grubu ratların canlı ağırlık ortalamalarının 291.1 g, çalışma grubu ratların canlı ağırlık ortalamalarının ise 283.2 g olduğu ve aralarında canlı ağırlık ortalamaları bakımından istatistiksel açıdan önemli bir farkın oluştuğu (p<0.05) saptanmıştır. Kalp ve solunum frekansı ortalamaları açısından önemli yükselmelerin çalışma grubu hayvanlarda şekillendiği ve farkın istatistiksel açıdan anlamlı (p<0.05) olduğu saptanmıştır. Hematolojik muayene sonuçları imcelendiğinde; tedavi sonrası WBC, NOTR ve MCV ortalamaları açısından çalışma grubu hayvanlarda daha anlamlı (p<0.05) bir azalma olduğu,  buna karşılık en yüksek HG, RBC, HCT, LENF ve MCHC düzeylerinin ise çalışma grubu hayvanlarda 21. günde elde edildiği görülmüştür. Tedavi sonrası çalışma grubu hayvanlarda istatistiksel bakımından anlamlı (p<0.05) yüksek ALB, TP, OSTR, CT, Ca ve HDL düzeylerinin elde edildiği, ancak AST, GGT, TG, LDL, TCHOL ve GLU seviyelerinin düştüğü, en anlamlı (p<0.05) değişikliklerin ise çalışma grubu ratlarda şekillendiği  saptanmıştır. Sonuç olarak; Süreyya I Kaplıca Kaynağı suyu ile balneoterapik uygulamların osteoporoz olgularında klinik, hematolojik ve kan biyokimyasal parametrelerinde oldukça önemli iyileşmelere yol açtığı bilimsel veriler ile ortaya konulmuştur.

Abstract:
Osteoporosis, characterized by low bone density and bone structure deterioration,  is a skeletal system disease that results in increased brittleness in the bones and fractures in various bones. In this research project, a total of 25 Albino female rats were constructed, 10 of which were control groups. After the required asepsis and antisepsis were provided, abdominal cavities were open under anesthesia by intraperitoneally given ketamine (200 mg/kg) and xylazine (10 mg/kg) in all the animals. Then, the abdominal cavity was closed by stitching and the wound tissue was batikon touched. After taking the ovaries in all of the rats, a total of 25 rats, comprising 10 control and 15 study groups, were taken into the 21-day treatment period. Control group rats were given tap water twice a day by orogastric probe  in a dose of 1 L /33 kg body weight at the same time every day.  In addition, normal tap water was added to the drinkers of this group, and it was ensured that they reach the refreshed water and food ad libitum daily. All the rats in the control group were bathed with tap water at 35 ± 2 ° C for 15 minutes, and then placed in their cages. Totally 15 ovarectomized rats in the study group were given fresh Süreyya I hot spring water twice a day by orogastric probe in a dose of 1 L /33 kg body weight. Moreover, Süreyya I hot spring water, which was brought freshly, added to their drinkers. Additionally, the rats in the study group were bathed with hot spring water at 35 ± 2 ° C daily for 15 minutes, and then taken into their shelters. Clinical, hematological and blood biochemical parameters were measured in all animals before and after overectomy and on days 1, 7, 14 and 21 after treatment. In weighing on the 21st day after treatment, body weight average of control group rats was 291.1 whereas  283.2 g n study group, and statistically significant (p <0.05) difference was found in terms of body weight averages. Significant increases in heart and respiratory frequency averages were determined in the study group animals, and the difference was statistically significant (p <0.05). When the results of hematological findings were examined; it was observed that there was a more significant (p <0.05) decrease in the study group animals in terms of WBC, NOTR and MCV averages after treatment, whereas the highest levels of HG, RBC, HCT, LENF and MCHC were obtained in the study group animals on the 21st day. After treatment, the study group had statistically significant (p <0.05) high levels of ALB, TP, OSTR, CT, Ca and HDL, but AST, GGT, TG, LDL, TCHOL and GLU levels decreased, and the most significant (p <0.05 ) changes were determined in the study group rats. As a result; it has been demonstrated with scientific data that balneotherapeutic applications with Süreyya I hot spring water caused significant improvements in clinical, hematological and blood biochemical parameters in rats with osteoporosis.