Fen bilimleri ve matematik öğretmenlerinin özerklik desteğinin ortaokul öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimi ve problem çözme becerileri algısına katkısının incelenmesi
Analysis of contribution of autonomy support of science and mathematics teachers to the critical thinking tendency and problem solving skills perceptions of secondary school students
Yazar: AYHAN KOÇOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEDAT KANADLI
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Eğitim programları = Education programs ; Fen bilgisi = Science ; Matematik = Mathematics ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Özerklik = Autonomy ; Öğrenen özerkliği = Learner autonomy ; Öğrenme iklimi = Learning climate ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı; ortaokul öğrencilerinin eleştirel düşünme eğilimleri ve problem çözme becerilerini, fen bilimleri ve matematik öğretmenlerinin oluşturduğu öğrenme iklimi açısından incelemektir. Araştırma tarama modelinde olup araştırmanın örneklemini 2014-2015 eğitim/öğretim yılında Mersin ili merkez ilçelerinde(Akdeniz, Mezitli, Toroslar, Yenişehir) 7. ve 8.sınıflarda öğrenim gören 1063 öğrenci oluşturmaktadır.Araştırmanın verilerinin toplanmasında karma araştırma deseni kullanılmıştır. Çalışmada öğretmenlerin kişiler arası motivasyon stillerinin belirlenmesinde,  "Öğrenme İklim Ölçeği"; öğrencilerin eleştirel düşünme eğilimlerinin belirlenmesinde "Eleştirel Düşünme Eğilim Ölçeği"; öğrencilerin problem çözme becerilerinin belirlenmesinde "Problem Çözme Becerisine Yönelik Algı Ölçeği" kullanılmıştır. Öğrencilerin akademik başarıları fen bilimleri ve matematik derslerindeki yıl sonu ortalamaları olarak ele alınmıştır. Öğretmenlerin, öğrenen özerkliğini desteklemek için neler yaptıkları ve bunu engelleyen faktörlere ilişkin veriler için yarı yapılandırılmış açık uçlu soru formları kullanılmıştır. 
Araştırmadan elde edilen nicel veriler, normal dağılım göstermediğinden analizde Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis testi ve Spearman Rho korelasyon analizi kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise tümevarımsal nitel analiz yöntemi kullanılmıştır. Bunun için toplanan veriler bilgisayar ortamına aktarılmış, gerekli içerik analizi yapılarak kategori ve kodlar oluşturulmuştur. 
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre Ortaokul 7. ve 8. sınıflarda görev yapan fen bilimleri ve matematik öğretmenlerinin özerklik destekleyici bir sınıf iklimi oluşturduğu belirlenmiş ve öğrenen özerkliğini engelleyen en önemli faktörün, yoğun öğretim programı ve kalabalık sınıf mevcutları olduğu görülmüştür. Bunun yanı sıra öğrenciler tarafından algılanan özerklik desteği ile problem çözme becerisine yönelik algıları arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Öğrenciler tarafından algılanan özerklik desteği ile eleştirel düşünme eğilimleri arasında da pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca öğrencilerin algıladığı özerklik desteğinin eleştirel düşünme eğilimleri ve problem çözme becerilerini anlamlı bir şekilde yordadığı belirlenmiştir. Araştırmanın sonucunda nicel verilerin nitel verileri desteklediği ortaya çıkmıştır.


Anahtar Kelimeler: Özerklik desteği, öğrenme iklimi, eleştirel düşünme becerisi, problem
çözme becerisi.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the secondary school students' critical thinking tendencies and problem-solving skills in terms of the learning climate of science and mathematics teachers.The study is in the survey model and the sample of the study is consist of 1063 students who are studying in 7th and 8th grade in Mersin provincial central districts (Akdeniz, Mezitli, Toroslar, Yenişehir) in 2014-2015 academic year. Mixed research design was used in the collection of data of the study.İn the study, "Learning Climate Questionnaire" was used in the determining of interpersonal motivation styles of teachers; "Critical Thinking Disposition Inventory" was used in determining the students' critical thinking tendencies; "Problem Solving Skills Perception Scale " was used in determining the problem solving skills of the students.The academic achievement of students is taken as the average marks in science and mathematics courses in the end of academic year."Semi-structured open-ended questions form" was used for the data on teachers' what they did to support learning autonomy and the factors that prevented it.
Mann Whitney U test, Kruskal Wallis test and Spearman Rho correlation analysis were used in the analysis because the quantitative data obtained from the study did not show normal distribution. In the analysis of qualitative data, inductive qualitative analysis method was used. For this, the collected data was transferred to the computer, the necessary content analysis was performed and categories and codes were created.
As a result of the study,  it's determined that science teachers and mathematics teachers who  are working in the 7th and 8th grade of secondary school created a autonomy supportive class climate  and it's seen that the most important factor preventing learner autonomy was found to be intensive curriculum and crowded classrooms.İn addition, it's understood that there is significant and positive relationship between perceived autonomy support by students and perception of problem solving skills. It's seen that there is significant and positive relationship between perceived autonomy support by students and critical thinking tendency. Besides, it's determined that the autonomy support perceived by the students significantly predicts their tendency to think critically and problem-solving skills. As a result of the study, it is revealed that quantitative data support qualitative data.


Key words: Autonomy support, learning climate, critical thinking skill, problem solving skill.