Vekalet savaşları ve uluslararası çözümü zor sorunlardaki yeri
Proxy wars and its role in international disputes
Yazar: SELMİN SEDA COŞKUN
Danışman: PROF. DR. SAADET GÜLDEN AYMAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Savaş = War ; Savaş sosyolojisi = War sociology ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; Vekalet savaşları = Proxy wars

Özet:
Devletlerarası savaşa neredeyse uzun bir süredir rastlanmıyor oluşu bir barış döneminden mi geçildiğinin, yoksa savaş olgusunda bir değişimin gerçekleşiyor olduğunun mu habercisidir? Günümüzde devletlerin eski haliyle cephesel savaşlarda yer almayı tercih etmemesi durumuyla karsı karsıyayız. Ancak, devletlerin karşılıklı savaşmayı tercih etmemesi durumu karsısında da dünya barısının sağlandığı anlamı aranmamalıdır. Nitekim, bugün yaşanan çatışmaların faili olan devlet dışı silahlı grupların çatışmalarda ihtiyaç duyduğu kaynakların yine devletler tarafından sağlanıyor olduğu açıktır. Kaynağını dışarıdan almaya muhtaç bu örgütlerin üçüncü devletler tarafından beslendiğine dair kuşkular da, vekalet savaşları olgusunun dünya siyasetinde uygulanıyor oluşunun altını doldurur mahiyettedir. Bu çalışmada, çözümü zor bir sorun olarak devlet içi çatışmalarda çatışmaların süresinin destekçi devletler tarafından yürütülen vekalet savası ile bir ilintisinin olup olmadığı irdelenmektedir. Bu çalışmanın teorik çerçevesi bu üçlü ilişki modeli içinde tarafların birbirleriyle ilişki boyutlarının bir seri hipoteze aktarılmasına dayanmaktadır. Bu hipotezler, destekçi, vekil ve hedef birim arasındaki üçlü ilişki mekanizmasından ortaya çıkan rekabet-işbirliği-çatışma hali etrafında, vekalet ilişkilerinin sürelerinin çatışma sürelerini ne ölçüde etkilendiğine yönelik olarak inşa edilmiştir. Lübnan örneği üzerinden devletlerin dış̧ politikada başvurduğu bir araç olarak vekalet savaşlarının bileşenlerini açıklamak, uluslararası çatışmalarla ilgili sorunlara yönelik etkisini ve çözüm yollarını ne şekilde karmaşıklaştırdığını ortaya koyabilmek amaçlanmaktadır.

Abstract:
Is the fact that there is no longer inter-state warfare a sign of passing through a peace period or a change happening in the state of war? Nowadays we are faced with the fact that states do not prefer to take part in the war with its former shape. However, it should not be sought for the meaning of a world peace behind those preferences of states. As a matter of fact, it is clear that the sources needed by the non-state armed groups, which are the perpetrators of the conflicts today, are provided by the states. The doubts about the fact that these organizations, which are in need of receiving their sources from outside, are fed by third states, underline the fact that the phenomenon of proxy wars is being implemented in world politics. In this study, it is examined whether the duration of the conflicts in intrastate conflicts as an intractable conflict to be related to the proxy war carried out by the supporting states. The theoretical framework of this study is based on the transfer of the relationship dimensions of the parties to a series of hypotheses in a triple relationship model. These hypotheses are built around the competition-cooperation-conflict relations arising from the triple relationship mechanism between the supporter, proxy and target units to what extent the duration of the proxy relations affects the conflict periods. It is aimed to explain the components of the proxy wars as a tool that the states apply in foreign policy, and to reveal how it complicates the effects and resolutions of the problems related to international conflicts by focusing on Lebanon case as an example.