Üretimden tüketime elektrik enerji sistemlerinde meydana gelen kayıplar ve giderilmesine yönelik çalışmalar
The losses in the electrical energy systems from production to consumption and studies to prevent these losses
Yazar: ŞEVKET SARGIN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜMİT KEMALETTİN TERZİ
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
ÖZETÜretimden Tüketime Elektrik Enerji Sistemlerinde Meydana GelenKayıplar ve Giderilmesine Yönelik ÇalışmalarEnerji ihtiyacı; insanlığın geçmişten geleceğe taşıdığı en önemligereksinimlerden biridir. Dünya enerji tüketiminin yaklaşık %90'nın karşılandığıfosil kaynakların gelecekte tükenecek olması gerçeği ülkeleri, yeni enerjikaynaklarının bulunması ve mevcut enerji kaynaklarının daha verimli kullanılmasınazorlamaktadır. Kendi ulusal kaynaklarını, geliştirdikleri teknolojilerle daha fazla veverimli kullanan ülkeler, gelecekte daha etkin konumda olacaktır.Enerji üretiminden tüketimine kadar geçen tüm süreçlerde politikalarınbelirlenmesi ve uygun teknolojilerin seçimi önemli bir problem oluşturmaktadır.Problemin çözümünün en zor yanı ise bu karar ve politikaların etkilerinin sadeceenerji sektörü içinde kalmayıp tüm ülke ekonomisini ve çevreyi kapsamasıdır.Enerji-ekonomi-çevre etkileşimi dikkate alınarak hazırlanan senaryolar ilemodellemeler yapılmakta ve çözüm önerileri hazırlanmaktadır.Günümüzde eksikliği tam olarak hissedilmemekle birlikte, yakın bir gelecekteülkemizde enerji gereksinimine olan talep hızla artacaktır. Ekonomik ve sosyalkalkınmayı destekleyecek olan; sürekli, güvenilir, kaliteli, temiz ve ekonomik enerjitemini, enerji politikalarının başında yer almalıdır. Bu bağlamda elektrik enerjisistemlerinde meydana gelen kayıpları önlemek ve enerji kullanımında verimiartırmak için, üretim tesislerinden itibaren tüketim tesislerine kadar genel olarakmeydana gelen kayıplar belirlenerek bu kayıpların azaltılması için alınabilecekönlemler belirlenmelidir. Böylece enerji arzı ve talebi meydana gelen kayıplarıazaltmakla dengede tutulabilir.IYapılan çalışmanın 2 ,3 ve 4. bölümlerinde EES'nde meydana gelen kayıplar,sistemin bölümlerine göre sınıflandırılarak bu kayıpların oluşmasındaki etkenlergeniş bir biçimde açıklanmış ve hesaplanmalarına ilişkin formüller verilmeyeçalışılmıştır.Çalışmanın beşinci bölümünde ise, daha önceki bölümlerde anlatılankayıpların giderilmesine yönelik genel olarak üretim, iletim ve dağıtım aşamasındaalınabilecek önlemlere kısaca değinilmiştir.Altıncı bölümde teorik analizin sayısal uygulaması yer almaktadır. Bubölümde gerçek bir üretim, iletim ve dağıtım şebekesinin elde bulunan verilerindenyararlanılarak meydana gelen kayıpları hesaplanmış, hesaplanan kayıplarınazaltılması ile elde edilebilecek enerji kazanımları gösterilmeye çalışılmıştır.Çalışmanın son bölümünde EES'nde elde edilen veriler neticesinde kayıplarınazaltılması ile ilgili sonuç ve bunlara ait genel değerlendirilmelere yer verilmiştir.Anahtar Kelimeler : Güç ve Enerji Kayıpları, Enerji Üretim Kayıpları, Enerjiİletim Kayıpları,Enerji Dağıtım Kayıpları, KayıpMinimizasyonuSayfa Adedi : XXIX + 241Tez Yöneticisi : Yrd. Doç. Dr. Ümit Kemalettin TERZİHAZİRAN 2006 Şevket SARGINII

Abstract:
ABSTRACTThe Losses In The Electrical Energy Systems From Production ToConsumption And The Studies To Prevent These LossesThe energy need is one of the most important necessary thing which is carriedfrom the past to the future. The reality of ending of the fosil source which is used of90% of energy consumption, force the people to find new energy sources and to usethe present sources efficiently, will event active position in the future.Determining the politics in the process of the time from the energy productionto consumption and choosing the suitable technologies in that process form animportant problem. The most difficult part of the solving process of the problem isthat the affects of the decisions and politics covers not only the energy sector butalso the whole economy of the country and the whole environment of it. There havebeen solving proposals and modellings which have been made with the interaction ofthe energy economics-environment.The demand for the energy need in our country will be accelaretly increasingin the near future which is not sensed completely today. The assurance of energywhich will support the economic and social progress, and also which is clear, of goodquality and economy should be in the first task of energy politics. Thus, theprecautions for preventing the losses in the electrical energy systems and increasingthe efficiency of energy usage should be determined with the help of determining thelosses which is seen in the whole process of production and consumption stages. So,the request and demand of energy can make the balance of the losses with reducingthem.In the 2nd, 3rd and 4th parts of study, the losses which occurs in EES areclassified according to the parts of the system and factors of the losses are explainedclearly and the formulas about the calculations are tired to be given.IIn the 5th part of the study, the precautions which may be done in theprocesses of the production, transmission and distribution are mentioned.The theoretical analysis aplication takes place in the 6th part. The losses arecalculated with the help of real production, transmission and distribution system dataand the energyb benefits which will be gained by decreasing the calculated losses aretired to be explained.The result of decreasing the losses and the general evaluation are explainedwith the consequence of EES data in the last part of the study.Key Words : Power and Energy Losses, Energy Production Losses, EnergyTransmission Losses, Energy Distribution Losses, LossMinimizationNumber of Pages : XXIX + 241Advisor : Yrd. Doç. Dr. Ümit Kemalettin TERZİHAZİRAN 2006 Şevket SARGINII