Sivas ilinde, evinde kedi besleyenlerde ve beslemeyenlerde toxoplasma gondii seroprevalansının araştırılması
İnvestigation of  toxoplasma in persons keeping cats and not keeping cats at their home in Sivas
Yazar: İBRAHİM ÖZMEN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET DURAN ATAŞ
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Parazitoloji Ana Bilim Dalı / Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Parazitoloji = Parasitology
Dizin: Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Evcil hayvanlar = Domestic animals ; Kediler = Cats ; Seroprevalans = Seroprevalence ; Sivas = Sivas ; Toxoplasma gondii = Toxoplasma gondii

Özet:
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre insanlarda viral, bakteriyel ve paraziter hastalıkların pek çoğu zoonotik enfeksiyonlardır. Toxoplasma gondii, multisistemik sonuçlar doğurabilen toksoplazmoz etkeni bir protozoon olup; tüm dünyada insanların %30,0'unun bu etkeni taşıdığı bildirilmektedir. Toksoplazmozun oluşmasında kedilerin hem ara konak, hem son konak olması, kedi dışkısıyla milyonlarca ookist atılması; evinde kedi besleyen, kedilerle yakın ilişki içerisinde olan kişilerin, enfeksiyona yakalanma yönünden daha fazla risk altında olduğunu düşündürmektedir. Hastalığın dağılımı beslenme alışkanlıklarına, sosyo-ekonomik duruma, iklim ve çevre şartlarına, kedilerle temasın sıklığına göre değişmektedir. Birçok araştırmada çiğ et, sebze ve süt tüketiminin toksoplazmoz oluşumunda kedi ile temasa göre daha riskli olduğu ortaya konulmuş, kedi bulunmayan bölgelerde de toksoplazmoz vakalarına rastlanılmıştır.
Yaptığımız araştırmanın amacı, evinde kedi besleyen ve evinde kedi beslemeyen kişilerde, anti-toxo IgM ve anti-toxo IgG seropozitifliğinin ELISA yöntemiyle araştırılması; evinde herhangi bir nedenle uzun süredir kedi besleyen/temas eden kişiler ile toksoplazmoz arasındaki olası ilişkisinin ortaya konulmasıdır. 
Mart-Haziran 2021 tarihleri arasında Sivas ilinde, evinde en az bir yıldır kedi besleyen 91 ve evinde hiç kedi beslememiş, kedi teması olmayan 91 kişiden kan örnekleri alınmış; serum örneklerinde, ELISA yöntemi ile, anti-toxo IgM anti-toxo IgG antikoru araştırılmıştır. Yaş, cinsiyet ve diğer sosyodemografik kriterler göz önünde bulundurulamamıştır.
Yapılan çalışma sonucunda, her iki grupta anti-toxo IgM negatif olarak tespit edilmiştir. Evinde kedi besleyenlerin 20'sinde (%22,0) ve evinde kedi beslemeyenlerin 40'ında (%44,0) anti-toxo IgG seropozitifliği saptanmıştır. Her iki grup arasında da anti-toxo IgM seropozitifliği yönünden istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamazken; anti-toxo IgG seropozitifliği (p=0,002), istatistiksel olarak anlamlı çıkmıştır (p<0.01). 
Mevcut bilgilere göre, kedi beslemenin T.gondii seropozitifliğini artırması tahmin edilebilirken; çalışma sonucunda, evinde kedi beslemeyen/temas etmeyenlerde anti-toxo IgG pozitifliği daha fazla saptanmış ve istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.
Evinde kedi beslemeyenlerde seropozitifliğin fazla çıkmasının nedeninin, toksoplazmoz oluşumundaki etkenin sadece kedilerden atılan ookistlerin olmayabileceğini, kediler dışındaki diğer bulaş yollarıyla bulaşmanın da hala önemli olabileceğini akla getirmektedir.

Abstract:
According to World Health Organization (WHO) data, most of the viral, bacterial and parasitic diseases in humans are zoonotic infections. Toxoplasma gondii is a protozoan that can cause multisystemic consequences, and it is reported that 30.0% of people all over the world carry this agent. In the formation of toxoplasmosis, cats are both intermediate and final hosts, and millions of oocysts are excreted with cat feces. It suggests that people who have cats at home and who are in close contact with cats are at higher risk of transmission of toxoplasmosis. The distribution of the disease varies according to nutritional habits, socio-economic status, climatic and environmental conditions, and frequency of contact with cats. Many studies have shown that consumption of raw meat, vegetables and milk is more risky in the development of toxoplasmosis than contact with a cat. However, cases of toxoplasmosis have also been found in areas where there are no cats.
	The aim of the study is to investigate the anti-toxo IgM and anti-toxo IgG seropositivity in people who have cats at home and those who do not have cats at home, by the ELISA method and to determine the possible relationship between toxoplasmosis and people who have been feeding / contacting cats for a long time for any reason at home.
	Between March-June 2021, blood samples were taken from 91 people who have had cats in their homes for at least one year and from 91 people who have never had a cat in their home and had no contact with cats, in Sivas province. Anti-toxo IgM anti-toxo IgG antibody was investigated in serum samples by ELISA method. Age, gender and other sociodemographic criteria could not be taken into account.
	As a result of the study, anti-toxo IgM was found to be negative in both groups. Anti-toxo IgG seropositivity was found in 20 (22.0%) of those who had cats at home and 40 (44.0%) of those who did not have cats at home. No statistically significant difference was found between both groups in terms of anti-toxo IgM seropositivity. Anti-toxo IgG seropositivity was found to be statistically significant (p=0.002) (p<0.01).
	Based on available information, it is predicted that keeping/having cats at home will increase T.gondii seropositivity. However, as a result of the study, anti-toxo IgG positivity was found to be higher in those who did not feed/contact cats at home, and it was found to be statistically significant.
The reason for the excessive occurrence of seropositivity in those who do not feed / have no cats in their home suggests that the causes of toxoplasmosis may not only be oocysts excreted from cats, but also transmission by other means of transmission other than cats may still be important.