Akciğer tüberkülozu tanılı hastalarda balgam ve kültür negatifleşme süresine etki eden faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of factors affecting sputum and cultural negatification time in patients with lung tuberculosis
Yazar: MEHMET EMİN SEZGİN
Danışman: DOÇ. DR. ZEHRA DİLEK KANMAZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Yedikule Göğüs Hastalıkları Ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Balgam = Sputum ; Kültür teknikleri = Culture techniques ; Mycobacterium enfeksiyonları = Mycobacterium infections ; Mycobacterium tuberculosis = Mycobacterium tuberculosis ; Tüberküloz = Tuberculosis ; Tüberküloz-pulmoner = Tuberculosis-pulmonary

Özet:
Giriş ve Amaç: Akciğer tüberkülozu damlacık yoluyla yayıldığı için aynı zamanda bir halk sağlığı sorunudur. Tüberkülozun kontrolünde bulaştırıcılığı olan ARB pozitif tüberkülozlu hastaların erken tanısı, izolasyonu ve tedavisi önemli rol oynamaktadır. Balgam yayma ve kültürün negatifleşmesi, tedavinin başarılı olduğunu ve bulaştırıcılığın ortadan kalktığını göstermektedir. Çalışmamızda yayma ve kültür pozitif akciğer tüberkülozlu hastaların, yayma ve kültür negatifleşme sürelerinin belirlenmesi ve negatifleşme süresi üzerine etkili olan faktörlerin saptanması amaçlanmıştır.
Yöntem: Yedikule Göğüs Hastalıkları Hastanesinde 01/2017-06/2019 tarihleri arasında tüberküloz servisinde yatarak tedavi gören, balgamda ARB ve Kültür pozitifliği görülen, hassas ve INH direnci olan 18 yaşından büyük, 59'u kadın, 143'ü erkek olmak üzere toplam 202 hasta retrospektif olarak incelendi.
Bulgular: Çalışmamız 59 kadın, 143 erkek olmak üzere 202 hastadan oluşmaktaydı. Hastaların 161'i tüm ilaçlara hassas, 41'i izole INH dirençliydi. Hastaların 37' si 'nüks olgu', 15'i 'takip dışı kalıp dönen olgu', 150 hasta da 'yeni olgu'ydu. Hastaların medyan yaş ortalaması 44, ortalama yatış süresi 29 gün ve ortalama tedavi süresi 8 ay olarak saptandı. Çalışmamızın sonucunda kültür negatifleşme ortalama süresi 61.7 ± 30.2 gün medyan değer 55,5 gün, minimum ve maksimum değerler 9-120 gün bulundu. Yayma negatifleşme ortalama süresi 25,1±20,1 gün, medyan değer 20 gün, minimum ve maksimum değerler 3-120 gün olarak bulundu. BKI (p=0,018), yayma negatifleşme süresi (p=0,000) ve basil yükü (p=0,000) kültür negatifleşme süresi ile ilişkili bulundu. BKI (p=0,005), Basil yükü (p=0,000), yatış süresi (p=0,004), tedavi süresi (0,049), indeks vaka durumu (0,036), radyolojik tulumu düzeyi (p=0,000), WBC (p=0,038), Htc (p=0,049), Nötrofil (p=0,009), Lenfosit (p=0,040), PLR (p=0,029), NLR (p=0,002), BUN (p=0,034), kreatinin (p=0,024), albümin (p=0,001), LDH (p=0,010) ve CRP (p=0,000) ise yayma negatifleşme süresi ile ilişkili bulundu.
Sonuç: Kültür negatifleşme süresini etkileyen faktörler BKI, basil sayısı, yayma negatifleşme süresi; yayma negatifleşme süresini etkileyen faktörler BKI, basil yükü, tedavi ve yatış süresi, indeks vaka durumu, radyolojik tutulum düzeyi, WBC, Hct, nötrofil sayısı, Lenfosit sayısı , PLR, NLR, BUN, kreatinin, albümin, LDH ve CRP olarak bulundu.

Abstract:
Introduction and Aim: Since pulmonary tuberculosis is spread through droplets, it is also a public health problem. Early diagnosis, isolation and treatment of patients with ARB positive tuberculosis, which are infectious in the control of tuberculosis, play an important role. Sputum smear and culture-negative showed that the treatment was successful and the contamination disappeared. In our study, it was aimed to determine the smear and culture negative times of patients with smear and culture positive pulmonary tuberculosis and to determine the factors affecting the negative time.
Method: A total of 202 patients , 59 females and 143 males, over 18 years old, who were treated in the tuberculosis service in Yedikule Chest Diseases Hospital between 01 / 2017-06 / 2019, who had ARB and Culture positivity in sputum, were sensitive and had INH resistance. They were also examined retrospectively.
Results: Our study consisted of 202 patients, 59 women and 143 men. 161 of the patients were sensitive to all drugs and 41 of them were isolated INH resistant. 37 of the patients were "recurrent cases", 15 were "non-follow-up cases", and 150 were "new cases". The median age of the patients was 44, the mean length of hospitalization was 29 days, and the mean treatment time was 8 months. As a result of our study, mean time of culture negativity was 61.7 ± 30.2 days, median value was 55.5 days, and minimum and maximum values were 9-120 days. The mean time to smear negative time was 25.1 ± 20.1 days, the median value was 20 days, the minimum and maximum values were 3-120 days. BKI (p = 0.018), smear negative time (p = 0,000) and bacillus load (p = 0,000) were associated with culture negative time. BKI (p = 0.005), Basil load (p = 0,000), length of stay (p = 0.004), treatment time (0.049), index case status (0.036), radiological overalls level (p = 0,000), WBC (p = 0.038 ), Htc (p = 0.049), Neutrophil (p = 0.009), Lymphocyte (p = 0.040), PLR (p = 0.029), NLR (p = 0.002), BUN (p = 0.034), creatinine (p = 0.024) , albumin (p = 0.001), LDH (p = 0.010) and CRP (p = 0.000) were found to be associated with smear negative time.
Conclusion: Factors affecting culture negative time BKI, bacillus number, smear negative time; Factors affecting smear negative time were found as BKI, bacillus load, duration of treatment and hospitalization, index case status, radiological involvement level, WBC, Hct, neutrophil count, Lymphocyte count, PLR, NLR, BUN, creatinine, albumin, LDH and CRP.