İlkokul düzeyinde öğrencilerin zekâ düzeyinin belirlenmesinde öğretmen değerlendirmesi ile zekâ testi puanları arasındaki ilişki
The relationship between teacher rating and intelligence test scores in primary school students
Yazar: BİRKAN KARARMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET BAHADIR AYAS
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Üstün Zekalılar Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değerlendirme = Evaluation ; Zeka = Intelligence ; Zeka testleri = Intelligence tests ; Zeka ölçümü = Intelligence scale ; Özel eğitim = Special education ; Öğretmen değerlendirme = Teacher evaluation ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Öğretmenler = Teachers ; Üstün yetenek = Gifted ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Öğretmen değerlendirmesi tanılama sürecinde, öğrencilerin zekâ ile ilgili özellikleri hakkında toplanan bilgilerin çeşitliliğini sağlamak için kullanılmaktadır. Araştırmada öğretmen değerlendirmesinin zekâ puanları ile ilişkisini incelemek için Zekâ Derecelendirme Ölçeği (ZDÖ) geliştirilmiştir. Ölçeğin kapsam geçerliği için 23 uzman görüşü ve görünüş geçerliği için 3 uzman görüşü alınmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği 79 öğretmen tarafından yapılan 437 öğrenci değerlendirmesiyle incelenmiştir. Araştırmanın bulguları ölçeğin 3 bileşenli yapısının olduğunu ve iç tutarlık güvenirliğinin yüksek olduğunu göstermektedir. Araştırma 14 öğretmen ve 265 öğrenciyle gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri doğrudan aday gösterme formu, derecelendirme ölçeği ve zekâ testi ile elde edilmiştir. ZDÖ ile yapılan değerlendirmeler ile zekâ testi sonuçları arasında anlamlı ve yüksek düzeyde ilişki (.66) tespit edilmiştir. Bu bulgu ilkokul düzeyinde zekâ değerlendirmelerinde öğretmen değerlendirmelerinin zekâ puanları ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Araştırmanın bulgularına göre; derecelendirme ölçeğiyle yapılan değerlendirmeler doğrudan aday gösterme formu ile yapılan değerlendirmelerden daha ilişkilidir. Öğretmenlerin mesleki deneyim süreleri ve öğrencilerin cinsiyeti değerlendirmelerin zekâ puanları ile ilişkisini etkilememektedir. 
Anahtar Sözcükler: Zekâ, Tanılama, Öğretmen değerlendirmesi, Aday gösterme.

Abstract:
Teacher ratings is used in identification process to provide diversity of information gathered about students' intelligence-related traits. In order to examine the success of the teacher ratings, Scale for Rating Intelligence (SRI) was developed. For the content validity of the scale 23 expert opinions and for the face validity 3 expert opinions were obtained. The construct validity of the scale was examined with 437 student ratings conducted by 79 teachers. The findings of the study indicate that the scale has a 3-component structure and high internal consistency reliability. The study was conducted with 14 teachers and 265 students. The research data were obtained by direct nomination form, rating scale and intelligence test. A significant and high level of correlation (.66) was found between the ratings made with SRI and the intelligence test results. This finding suggest that the teacher ratings is successful in the rating of intelligence. According to the findings of the research, ratings made with the rating scale were more successful than the direct nomination form. Teachers' professional experience and students' gender do not affect the success of ratings.
Keywords: Intelligence, Identification, Teacher ratings, Gifted nomination.