Yüzey kaplama malzemelerinin iç mekan algısına anlamsal boyutta etkisi üzerine deneysel çalışma
An experimental study about the effects of coating over perception of interior spaces
Yazar: ERKAN AYDINTAN
Danışman: PROF. DR. SEVİNÇ ERTÜRK
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2001
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Algı = Perception ; Işık = Light ; Mekan = Space ; Renkler = Colors ; Yüzey kaplama = Surface coating ; İç mekan = Interior space

Özet:
Günümüz insanı, günlük yaşamında çeşitli nedenlerle zamanının büyük bir bölümünü iç mekanlarda geçirir. O nedenle kişilerin bu iç mekanlarda rahat, huzur, güven... vb. gibi pozitif duygular hissetmeleri gerekliliği vardır. Bu çalışmada, günümüzde her malzemenin (yüzey kaplama malzemesi) her türlü işlevsellik taşıyan mekanda kullanılabiliyor olmasının kullanıcılar açısından olumsuzluklar taşıdığı, bu tür yaklaşımlarla oluşturulan iç mekanların kullanıcılarına işlevsel ve özellikle anlamsal yönden negatif çağrışımlar yaratacağına dikkat çekilmiş, mimari çevrede gözlenen bu uyumsuzluğun gündeme getirilmesi, bilimsel bir ortamda tartışılması ve bulguların genel geçerliliğinin sağlanması amacıyla bu araştırma kapsamında soran katılımlı bir deney aracılığıyla irdelenerek bilimsel bir temele oturtulmaya çalışılmıştır. Çalışmanın kuramsal kısmında öncelikle genel bir girişten sonra sorunun kapsamı ve sınırlan belirlenmiş, ayrıca çalışmanın amacı açıkça belirtilmiştir. Daha sonra algılama konusu ve buna bağlı olarak iç mekan algılaması üzerinde durulmuş, iç mekan algılamasında, yüzeyin niteliğini oluşturan doku, renk ve ışığın, işlevsel ve anlamsal boyutunun yüzey ve mekan algılamasındaki yeri ve önemi geniş bir çerçevede ele alınmıştır. Çalışmanın uygulama kısmında düzenlenen katılımlı deneyin sonucunda yüzey kaplama malzemelerinin anlamının, mekanın işlevine göre değiştiği ve kullanıcılar tarafından her türlü işlevselliğe sahip mekanlarda aynı derecede olumlu karşılanmadığı görülmüştür. Ayrıca algılamada kullanıcı ve mimar farklılaşmasının olduğu ve bu farkın mimari eğitim faktöründen kaynaklandığı sonucuna varılmıştır. Bulgular, irdelemeler ve sonuçlardan sonra konu hakkında eğitimde ve uygulamada neler yapılabileceği belirtilerek, konuya ilgi duyan araştırmacılar için, yapılabilecek araştırmalar düzeyinde öneriler getirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Algılama, Mekan, Yüzey, Doku, Renk, Işık. VI

Abstract:
An Experimental Study About The Effects Of Coating Over Perception Of Interior Spaces The man, in our times, spends most of his time in interior space because of various reasons. So, it is necessary for people to feel positive senses like comfort, rest, trust etc. İn interior spaces. This study indicates that, it has negativeness for the user that every material (coating materials) can be used at every space where has every functionality, and the interior space, where was formed by this approach, has negative associations to its user by functional and especially semistic way. To put on the agenda of the disharmony of the architectural environment, to discuss on the scientific environment and to provide validity of findings, it has been tried to base the issue on scientific reasons by examining with an attended experiment in the scope of this research. At the study's theoratical part, after a general introduction, the scope and borders of these issues have been defined, in addition, the aim of the study has been defined. Then, it has been emphasized on the subject of perception and interior space perception in addition to this. Place and importance of the functional and semantic dimensions of perceiving issues, colour and light that formed quality of surface, and place perception has been dealed at a broad frame. As a result of the surveying subjects, it has been seen that the meaning of coating materials changed according to the function of the space and it was not received positively at the same degree by the users of spaces that had every kind of functionality. In addition, it is resulted that there was a different perception of user and architect and this differences resulted from the factor of architectural education. After findings, examining and results, it has been defined what can be done in education and practice about this issue and suggestions for the researchers, who are interested in this issue, have been brought. Key Words: Perception, Space, Surface, Texture, Colour, Light. vn