Gebelerde prenatal bakım memnuniyetinin normal doğum eğilimi ile ilişkisi
The relationship of prenatal care satisfaction with normal brith tendency in pregnant women
Yazar: SAADET HİLAL OĞUZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK ÖCALAN
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ebelik = Midwifery

Özet:
Bu araştırma, gebelerde prenatal bakım memnuniyetinin normal doğum eğilimi ile ilişkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı ve ilişkisel tipte olan araştırma, 30 Ocak 2023- Nisan 2023 tarihleri arasında Tokat Devlet Hastanesi, Erbaa Devlet Hastanesi ve Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Hastanesi gebe polikliniklerine takip amaçlı başvuran, 28 hafta ve üzerinde sağlıklı tekil gebeliği bulunan, 404 gebe ile yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak, "Gebe Tanımlama Formu'', ''Doğum Öncesi Bakım Memnuniyet Ölçeği (DÖBMÖ)'' ve "Normal Doğuma İnanç Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler istatistik paket programı (IMB SPSS 22.0) ile analiz edilmiştir. Katılımcıları ortalamaları incelendiğinde; yaş 27.12±5.37, evlilik yaşı 22.50±3.78, gebelik haftası 33.80±3.99, gebelikte alınan kilo 10.58±1.27'dir. Katılımcıların  çoğunluğu lise ve altı düzeyde eğitime sahip, ev hanımı, geliri giderine eşit, daha önce doğum deneyimi olmayan, ilk kez gebe kalan, isteyerek gebe kalan, gebeliklerini gebelik testi yaparak öğrenen ve en az bir kez DÖB hizmeti almış  kadınlardır. Kadınların DÖBMÖ toplam puan ortalaması 71.40±13.12 olup, ölçek alt boyut ortalamaları; bakım sanatı 22.72±4.30, teknik kalite 13.44±2.69, fiziksel.70±2.71, ulaşılabilirlik 12.51±2.45 ve uygunluk 10.01±2.17'dir. Kadınların NDİÖ toplam puan ortalaması 77.10±11.14 olup, ölçek alt boyut ortalamaları; algılanan duyarlılık 9.52±2.79, algılanan ciddiyet 14.38±3.65, algılanan yarar 14.44±3.16, algılanan engeller 13.80±5.37, algılanan öz yeterlilik 14.09±3.52 ve algılanan sağlık motivasyonu 10.84±2.70'tir. Katılımcıların sosyodemografik ve obstetrik özelliklerine göre DÖBMÖ toplam ve alt boyut puan ortalamaları arasında anlamlı fark yoktur (p>0.05).
Katılımcıların sosyodemografik özelliklerine göre NDİÖ toplam ve alt boyut puan ortalamaları arasında anlamlı fark yoktur (p>0.05). Katılımcıların obstetrik özelliklerine göre NDİÖ toplam puan ortalamaları arasında anlamlı fark yoktur (p>0.05). Ancak kendisi gebelik belirtilerine bakarak gebeliğini öğrenen kadınların normal doğuma ilişkin algıladıkları engeller, gebeliğini doktora giderek öğrenen kadınlardan anlamlı olarak daha fazladır. Bu araştırmada DÖB hizmetini özel hastaneden alan kadınların normal doğuma ilişkin algıladıkları engeller, DÖB hizmetini ASM'den alanlardan daha fazladır. Yine DÖB hizmetini ASM'den alan kadınların normal doğuma ilişkin özyeterlilik algıları, DÖB hizmetini kamu ve özel hastaneden alanlardan daha yüksektir. Araştırmada DÖBMÖ toplam ve NDİÖ toplam puanları arasında düşük düzeyde pozitif yönde korelasyon belirlenmiştir (r=0.216, p<0.05). NDİÖ toplam puanları ile gebelik haftası arasında düşük düzeyde negatif yönde korelasyon belirlenmiştir (r=0.099) (p<0.05). Bu araştırmada doğum öncesi bakımda memnuniyet için bakım sanatı arttıkça normal doğuma ilişkin algılanan ciddiyet ve yarar artmaktadır. Doğum öncesi bakımda memnuniyet için teknik kalite ve uygun bakım arttıkça normal doğuma ilişkin algılanan  ciddiyet, yarar ve sağlık motivasyonu  artmaktadır. Doğum öncesi bakımda memnuniyet için teknik kalite arttıkça normal doğuma ilişkin algılanan engeller azalmaktadır.
Bu araştırmada doğum öncesi bakımda memnuniyet için fiziksel çevre koşulları olumlu arttıkça, normal doğuma ilişkin algılanan duyarlılık ve ciddiyet artmaktadır. Doğum öncesi bakımda memnuniyet için kadınların sağlık bakımına ulaşılabilirlik düzeyi arttıkça normal doğuma ilişkin algılanan duyarlılık, ciddiyet ve sağlık motivasyonu artmaktadır. DÖBMÖ toplam puanı ve gebelik haftası değişkenlerinin NDİÖ toplam puanlarının anlamlı yordayıcıları olduğu saptanmıştır (p<0.05). Bu modele göre DÖBMÖ toplam puanı ve gebelik haftası değişkenleri NDİÖ puanlarının %22.7'sini açıklamaktadır.
Gebelerin doğum öncesi dönemde aldıkları bakıma ilişkin memnuniyetleri arttıkça normal doğuma yönelik inanç düzeyleri artmaktadır. Gebelik haftası ilerledikçe normal doğuma inanç düzeyleri azalmaktadır. Kadınların normal doğum eğilimini arttırmak için, prenatal bakımda etkinliği ve memnuniyeti arttırmak, bireyselleştirilmiş destekleyici bir yaklaşım sergilemek önemlidir.

Abstract:
This study was conducted to determine the relationship between prenatal care satisfaction and normal birth tendency in pregnant women. The descriptive and correlational study was conducted with 404 pregnant women with a healthy singleton pregnancy of 28 weeks or more who applied to Tokat State Hospital, Erbaa State Hospital and Tokat Gaziosmanpaşa University Hospital for follow-up purposes between January 30, 2023 and April 2023. In the study, "Pregnancy Identification Form", "Prenatal Care Satisfaction Scale (PCSS)" and "The Belief Scale for Normal Delivery (BSND)" were used as data collection tools. The data were analyzed with the statistical package program (IMB SPSS 22.0). When the averages of the participants were analyzed; age was 27.12±5.37, age at marriage was 22.50±3.78, gestational week was 33.80±3.99, and weight gained during pregnancy was 10.58±1.27. 
The most of the participants were women who had high school education or less, were housewives, had an income equal to their expenses, had no previous childbirth experience, conceived for the first time, conceived voluntarily, learned about their pregnancies by taking a pregnancy test, and had received at least one PC service. The mean total score of the women was 71.40±13.12 and the mean subscale mean scores were as follows: art of care 22.72±4.30, technical quality 13.44±2.69, physical.70±2.71, accessibility 12.51±2.45 and convenience 10.01±2.17. The mean total score of the BSND was 77.10±11.14, and the scale subscale mean scores were as follows: perceived sensitivity 9.52±2.79, perceived seriousness 14.38±3.65, perceived benefit 14.44±3.16, perceived barriers 13.80±5.37, perceived self-efficacy 14.09±3.52 and perceived health motivation 10.84±2.70. There was no significant difference between the total and sub-dimension mean scores of the PCSS according to the sociodemographic and obstetric characteristics of the participants (p>0.05). There is no significant difference between the mean total and subscale scores of the BSND according to the sociodemographic characteristics of the participants (p>0.05). There was no significant difference between the mean scores of the participants according to their obstetric characteristics (p>0.05). However, the barriers perceived by women who learned about their pregnancy by looking at the pregnancy symptoms by themselves were significantly higher than the barriers perceived by women who learned about their pregnancy by visiting a doctor. In this study, the barriers to normal delivery perceived by women who received PC services from private hospitals were higher than those who received PC services from FHCs. Again, the self-efficacy perceptions of women who received the PC service from FHC were higher than those who received the PC service from public and private hospitals. In the study, a low-level positive correlation was found between the total scores of the PCSS and the total scores of the BSND (r=0.216, p<0.05). A low-level negative correlation was determined between the total scores of the BSND and gestational week (r=0.099) (p<0.05). In this study, for satisfaction in prenatal care, as the art of care increases, the perceived seriousness and benefit of normal delivery increases. As the technical quality and appropriate care for satisfaction in prenatal care increases, the perceived seriousness, benefit and health motivation for normal delivery increases. As the technical quality for satisfaction in prenatal care increases, the perceived barriers to normal delivery decreases.
In this study, as the physical environmental conditions for satisfaction in prenatal care increased, the perceived sensitivity and seriousness of normal delivery increased. For satisfaction in prenatal care, as women's level of accessibility to health care increased, perceived sensitivity, seriousness and health motivation for normal delivery increased. It was found that the variables of the total score of the PCSS and gestational week were significant predictors of the total scores of the BSND (p<0.05). According to this model, the variables of the total score of the PCSS and gestational week explained 22.7% of the BSND scores.
As the satisfaction of pregnant women with the care they received in the prenatal period increased, their level of belief in normal delivery increased. As the gestational week progresses, the level of belief in normal delivery decreases. To increase women's tendency towards normal delivery, it is important to increase efficiency and satisfaction in prenatal care and to demonstrate an individualized supportive approach.