Yedinci sınıf öğrencilerinin öteleme ve yansıma problemlerinde kullandıkları sürükleme türlerinin göstergebilimsel analizi
Semiotic analysis of 7th grade students' dragging processes in translation and reflection problems
Yazar: HAVVA KAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MELİH TURĞUT
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: GeoGebra = GeoGebra ; Geometri = Geometry ; Göstergebilimsel analiz = Semiotic analysis ; Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Sürükleme = Drag ; Yansıma geometrisi = Projective geometry ; Öteleme = Shift

Özet:
Amaç: Araştırmada, ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin Dinamik Geometri Ortamında (DGO) öteleme ve yansıma problemlerini çözerken kullandıkları sürükleme türlerini ve bu sürükleme türlerine ataçlanan göstergeleri incelemek amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırmada nitel paradigma benimsenmiş ve öğretim deneyi deseni kullanılmıştır. Ayrıca, veri çeşitlemesine gitmek için gözlem, klinik görüşme ve araştırmacı notlarından faydalanılmıştır. Araştırma Ankara ilinde yer alan bir devlet ortaokulunda gerçekleştirilmiştir. Öğretimsel iş tabanlı klinik görüşmeler için 1 öteleme ve 5 yansıma problemi dizayn edilmiş ve amaçlı örnekleme yöntemi ile seçilen dört öğrenci ile uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, amaca paralel olarak DGO'daki sürükleme türleri ile eş zamanlı (senkronik) ve art zamanlı (diyakronik) analizler yardımıyla veriler toplanmıştır. Bulgular: Eş zamanlı analiz için kullanılan tüm teknolojik araçlar eş zamanlı olarak analiz edilmiş ve ortaya çıkan göstergeler birbirine eklenmeye çalışılmıştır. Art zamanlı analizde öğrencilerin matematiksel anlamları ve sürükleme türleri ile öteleme ve yansıma problemleri arasındaki ilişkiyi açıklamak üzere çok modlu (multimodal) değerlendirme süreci kullanılmıştır. İlk öğretim deneylerinde Dinamik Geometri Yazılımında (DGY) daha çok sürükleme türlerini kullanılmıştır. Sürecin devamında ise hem sürükleme türleri çeşitlenmiş hem de sürükleme türlerine jestler ve sözel ifadelerde dahil olmuştur. Sonuç ve Tartışma: Araştırmada öğrencilerin geometrik özellikleri keşfetmeleri sırasında sürükleme türleri ile jestlerinin iç içe girdiği ortaya çıkmıştır. Zihinlerindeki süreçlere göre sürükleme yaptıkları ve sürüklemelerin buna göre evrimleştiği, matematiksel anlamları belirtilen bulgularında, bu sürüklemelere eşlik ettiği ortaya çıkmıştır. Yani sürüklemenin rastgele yapılan hareketler olmadığı görülmüştür. Elde edilen sonuçlara göre öğrencilerin DGO'daki tecrübeleri ve öğretimsel işlerdeki çözümleri hakkında detaylı bilgi edinmenin uygulayıcılara önemli kritik bilgiler sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Öteleme, Yansıma, Öğretim Deneyi, Sürükleme, Dinamik Geometri Ortamı, Ortaokul Öğrencileri.

Abstract:
Purpose: In the study, it was aimed to investigate dragging types and signs that attached to those of the7th grade students while solving translation and reflection problems designed in a Dynamic Geometry Environment (DGE). Method: The research was conducted in a public middle school located in Ankara. The qualitative paradigm was adopted and the teaching experiment was used in order to give detailed information in the research. In addition, observations, clinical interviews, and researcher notes were used to navigate the data triangulation. One translation and five reflection problems were designed for instructional task-based clinical interviews and applications were made with four students selected with purposeful sampling method. In parallel with the purpose of the study, data were analysed through theoretical framework of dragging types following synchronic and diachronic analysis techniques. Results: All the technological tools used for synchronic analysis were analysed simultaneously, and all emerging signs were articulated. In the diachronic analysis, the multimodal evolution process was explained in relation to the students' mathematical meanings and dragging type used in translation and reflection problems. In the experiments, types of dragging were diversified and specific signs such as gestures and verbal expressions were attached to those dragging types Conclusion and Discussion: During the exploration of students' geometric features, it was revealed that drag types and gestures were intertwined. According to the processes in their minds, they were dragging, and signs that indicate mathematical meanings emerged accordingly, there were no random movements that dragged. According to the results obtained, it is considered that it is important for practitioners to obtain detailed information about the experiences of students in DGE and their solutions in educational activities.
Key words: Translation, Reflection, Teaching Experiment, Dragging, Dynamic Geometry Environments, Middle School Students.