Türkiye'nin göç yönetiminde vize politikasının yeri: Afganistan örneği
The place of visa policiy in Turkiye's migration managemenet: Afghanistan example
Yazar: MEHMET OZAN ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM TUĞAÇ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Amme İdaresi Ana Bilim Dalı / Göç Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
İnsanların bireysel veya kitlesel olarak kendi ulusal sınırları içinde veya uluslararası sınırların geçilmesi suretiyle yaptıkları ve saiklerine ve türlerine göre kategorize edilebilen yer değiştirme hareketleri olarak tanımlanan göç olgusu küresel, bölgesel ve ulusal boyutlarıyla değerlendirilmektedir. Günümüz dünyasının en kritik gerçeği olan bu kavrama ilişkin özellikle hedef ve transit ülkeler tarafından farklı politika ve stratejiler hayata geçirilmektedir. Göç konusu, Türkiye için de gerek coğrafi konumu gerekse yürütülen uluslararası politikalar çerçevesinde önemle ele aldığı konuların başında gelmektedir. Göç yönetimi, AB ile ilişkiler ve üyelik müzakerelerinde stratejik bir alanı da oluşturmaktadır. Türk mevzuatında 6458 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesi ile anlaşılabilir bir kavram haline gelen göç; 'düzenli göç' 'düzensiz göç' ve 'uluslararası koruma' kavramları çerçevesinde değerlendirilmektedir. Türkiye'nin yabancılara yönelik uyguladığı vize politikası ve uygulamaları da düzenli göçün yönetiminde önemli bir başlığı temsil etmektedir. Bununla birlikte düzenli göç ve düzensiz göç arasında da bir sebep-sonuç ilişkisi de bulunmaktadır. Zira uygulanan vize politikası yabancıları düzensiz göçe yönlendirebilmektir. Bununla birlikte doğru uygulanacak vize politikaları ve uygulamaları ile düzensiz göçün kaynağından önlenebilmesi de mümkündür.Göç konusunda ele alınması gereken ülkelerden biri de şüphesiz Afganistan'dır. Cumhuriyetin ilk yıllarında başlayan ikili siyasal ilişkiler Soğuk Savaş döneminde ve 2021 yılının Ağustos ayından itibaren Taliban iktidarının göreve gelmesi ile yeni bir boyut kazanmış ve Afganistan uyruklu yabancıların Türkiye'ye yönelik göçü önem arz etmeye başlamıştır. Bu çalışmada göçün kavramsal çerçevesi ve Türkiye'deki tanımlamalarına, bu alanda Türkiye'de mevzuat ve kurumsal çalışmalara değinilmiştir. Afganistan ile Türkiye arasındaki tarihi ikili ilişkiler ve Afganistan'ın siyasi ve ekonomik dünü ve bugünün ifade edilen çalışmanın son bölümde ise göçe yönelik yapılan tanımlanmalar ve açıklamalar çerçevesinde kavramsal ve mevzuat çalışmalar dikkate alınarak Afganistan'a yönelik vize politikaları ve uygulamalarına yer verilmiştir.

Abstract:
The phenomenon of migration, which is defined as the individual or mass displacement movements of people within their national borders or by crossing international borders and which can be categorized according to their motives and types, is evaluated with its global, regional and national dimensions. Different policies and strategies are being implemented, especially by destination and transit countries, regarding this concept, which is the most critical reality of today's world. Migration is one of the most important issues for Turkey, both in terms of its geographical location and international policies. Migration management also constitutes a strategic area in relations with the EU and membership negotiations. Migration, which became a comprehensible concept in Turkish legislation with the enactment of Law No. 6458, is evaluated within the framework of the concepts of 'regular migration', 'irregular migration' and 'international protection'. Turkey's visa policy and practices towards foreigners also represent an important topic in the management of regular migration. However, there is also a cause and effect relationship between regular migration and irregular migration. This is because the visa policy applied can direct foreigners to irregular migration. However, it is also possible to prevent irregular migration from its source with the right visa policies and practices. Afghanistan is undoubtedly one of the countries that need to be addressed in terms of migration. The bilateral political relations that started in the early years of the Republic gained a new dimension during the Cold War period and after the Taliban government took office in August 2021, and the migration of foreigners from Afghanistan to Turkey has become important. In this study, the conceptual framework of migration and its definitions in Turkey, legislation and institutional studies in this field in Turkey are mentioned. In the last part of the study, the historical bilateral relations between Afghanistan and Turkey and the political and economic past and present of Afghanistan are mentioned. In the last part of the study, visa policies and practices towards Afghanistan are included by taking into account the conceptual and legislative studies within the framework of definitions and explanations on migration.