İlkokul ve ortaokullarda görev yapan okul yöneticilerinin etkileşimsel ve dönüşümsel liderlik becerileri ile empati eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi(İstanbul ili Sancaktepe ilçesi örneği)
Research on correlation between transactional,  
translational leadership skills and empathy trends of  
primary and secondary schools' administrators  
(İstanbul city Sancaktepe district sample)
Yazar: SİBEL BULUT KOÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA OTRAR
Yeditepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dönüşümcü liderlik = Transformational leadership ; Etkileşimsel liderlik = Transactional leadership ; Okul yöneticileri = School administrators

Özet:
Bu araştırmada ilkokul ve ortaokullarda görev yapan okul yöneticilerinin etkileşimsel ve dönüşümsel liderlik becerileri ile empati eğilimleri arasındaki ilişki incelenmiştir.  Okul yöneticilerinin etkileşimsel ve dönüşümsel liderlik becerileri ile empati eğilimlerinin okul türüne, okul müdürünün cinsiyetine, yöneticilik süresine, öğrenim düzeyine ve branşına göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir farklılık olup olmadığı da araştırılmıştır. Araştırmada betimsel tarama modeli kullanılmıştır.
Araştırmanın evreni, İstanbul ili, Sancaktepe İlçesi ilkokul ve ortaokullarında görev yapan 149 idareci oluşturmaktadır. Evrenin tamamına ulaşılmaya çalışılmış bu nedenle örneklem alınma yoluna gidilmemiştir. Tüm idarecilere anket dağıtılmış 141 anket geri dönmüş, 4 anket hatalı ve eksik bilgi girişi nedeniyle değerlendirmeye alınmamıştır.
Yöneticilerin liderlik becerilerini değerlendirmek üzere Bass ve Avolio (1995) tarafından geliştirilen Çok Faktörlü Liderlik Anketi kullanılmıştır. Dönüşümcü liderliği belirleyen 20, Etkileşimci liderliği belirleyen 12 olmak üzere toplam 32 maddeden oluşmaktadır. Yöneticilerin Empati Eğilimini değerlendirmek için ise Dökmen (1988) tarafından geliştirilen Empatik Eğilim Ölçeği (EEÖ) kullanılmıştır. Ölçek tek boyutludur.
Verilerin çözümlenmesinde SPSS 15.0 paket programı kullanılarak demografik özelliklerin frekans ve yüzde değerleri incelenmiş, ölçeklerden alınan puanların aritmetik ortalamaları ve standart sapmaları hesaplanmış, ayrıca gruplar arası farkı belirlemede Bağımsız Grup T Testi ve Kruskal Wallis-H Testi; hangi gruplar arasında farklılık olduğunu belirlemede Mann Whitney-U Analizi, Liderlik Becerileri Değerlendirme Ölçeği Alt Boyut puanları ile Empati Eğilim Düzeyi Belirleme Ölçeği toplam puanları arasındaki ilişkinin tespiti için Pearson korelasyon analizi uygulanmıştır.
Araştırma sonucunda cinsiyet, öğrenim durumu ve okul türünün yöneticilerin liderlik becerilerinde etkili değişken olmadığı, branşın etkileşimsel ve dönüşümsel liderlik becerilerinde ve liderlik becerileri toplam puanlarında anlamlı farklılık yaratan bir değişken olduğu, yöneticilik kıdemi değişkeninin de dönüşümsel liderlik becerilerinde ve liderlik becerileri toplam puanlarında anlamlı farklılıklar yaratan bir değişken olduğu, yöneticilerin empati eğilimlerinde cinsiyet, okul türü, branş, yöneticilik süresi ve öğrenim durumunun etkili olmadığı, empati eğilimi ile liderlik becerileri, etkileşimsel liderlik becerileri ve dönüşümsel liderlik  becerileri arasında pozitif yönde kuvvetli bir ilişki bulunduğu tespit edilmiştir.




Kullanılan Anahtar Kelimeler: Okul Müdürü, Müdür Yardımcısı, Yönetici, Empati, Liderlik, Etkileşimsel, Dönüşümsel, İlkokul, Ortaokul, Lise

Abstract:
In this research correlation between transactional and translational leadership skills and empathy trends of primary and secondary schools' administrators is analysed. Also it is examined if there is statistically significant difference in school administrators' transactional and translatoinal leadership skills and empathy trends due to school type, managers' gender, management period, educational level and field. Descriptive scan model is used in the research.
Total field under survey consist of 149 administrators who works in  primary and secondary schools in Sancaktepe district of  Istanbul. Questionnaires are distributed to all administrators and only 137 questionnaires were evaluated due to wrong and lack information.  
To evaluate administrators' leadership skills Multifactor Leadership Questionnaire evolved by Bass and Avolio (1995) is used. It is composed of 32 clauses; 20 clauses to determine transformational leadership, 12 clauses to determine interactionist leadership. Emphatic Trend Scale evolved by Dokmen (1988) is used to evaluate administrators' empathy trends. Scale is unidimensional.
To analysis the input data, frequency and percent values of demographic features are examined, the arithmetic average and standard deviation of points taken from scales are calculated by using SPSS 15.0 Package Programme; Independent Groups T Test and Kruskal Wallis-H Test are used to define difference between groups; to specify which groups differ from each other Mann Whitney U Test is used; Pearson Correlation Analysis is applied to determine the correlation between Leadership Skills Assesment Scale Subdimension total points and Empathy Trend Level Spesification Scale total points.
In research result it is determined that; gender, educational level and school type are not effective factors on administrators' leadership skills; the field is effective factor that concieves significant difference on  interactionist and transformational leadership skills and total points of leadership ability; also administration seniority factor creates significant difference on total points about transformational leadership skills and leadership ability; gender, school type, field, management period and educational level are not effective factors on administrators' empathy trends; strong positive correlation is determined between empathy trends and leadership ability and between interactionist leadership skills and transformational leadership skills.




Keywords: School Principals, Deputy Manager, Administrator, Empathy, Leadership, Inetractionist, Transformational, Primary, Secondary, High School