Sıçanlarda bisfenol A ile indüklenen polikistik over sendromuna karşı floretinin koruyucu etkilerinin araştırılması
Investigating the protective effects of phloretin against the polycycstic ovarian syndrome induced by bisphenol A in rats
Yazar: NİLÜFER COŞKUN
Danışman: PROF. DR. NURHAYAT BARLAS
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Endokrin bozucular; endokrin sistem fonksiyonlarını etkileyerek organizmada ve organizmanın nesillerinde olumsuz sağlık etkileri oluşturan eksojen madde veya madde karışımlarıdır. Çalışmadaki amacımız, çevresel kaynaklı endokrin bozucu olan Bisfenol A'nın (BPA) ovaryumda oluşturabileceği polikistik over sendromuna (PKOS) karşı bir fitoöstrojen olan floretinin koruyucu etkisinin olup olmadığını araştırmaktır. Fitoöstrojenler bitkilerde doğal olarak bulunan östrojen hormonuna yapısal benzerlikleri nedeniyle fitoöstrojenler olarak bilinen bileşiklerdir. Araştırmamızda, 36 adet Wistar albino dişi sıçan kullanılmıştır. Her bir grupta 6 adet sıçan olacak şekilde 6 gruba ayrılmıştır. Gruplar şu şekilde planlanmıştır: 1. Grup: Mısır yağı, 2. Grup: 50 mg/kg/gün BPA, 3. Grup: 50 mg/kg/gün testosteron propiyonat, 4. Grup: 50 mg/kg/gün BPA+0,5 mg/kg/gün floretin, 5. Grup: 50 mg/kg/gün BPA+5 mg/kg/gün floretin, 6. Grup: 50 mg/kg/gün BPA+50 mg/kg/gün floretin şeklindedir. Gruplara 15 gün boyunca önce floretin daha sonra BPA olacak şekilde subkutan uygulama yapılmış aynı zamanda smear örnekleri alınarak östrus döngüleri takip edilmiştir. Son verilen dozdan 24 saat sonra ovaryum, uterus, karaciğer ve böbrek dokuları alınmış ve doku takibinin ardından alınan ince kesitlerde ışık mikroskobu ile inceleme yapılmıştır. Bunun yanı sıra ovaryum dokusunda immünohistokimyasal boyamalar yapılarak CYP17A1 ve CYP11A1 boyanmaları incelenmiştir. Sıçanların kalbinden alınan kandan elde edilen serum örneklerinden ALT (alanin aminotransferaz), AST (aspartat aminotransferaz), trigliserit, albümin, kreatinin, üre, glukoz biyokimya analizleri yapılmıştır. Hormon grubundan ise FSH (folikül uyarıcı hormon), LH (lüteinleştirici hormon), DHT (dihidrotestosteron), ERRα (östrojen), kortizol değerlerine bakılmıştır.
Histopatolojik incelemelerde, BPA grubu ovaryum dokularında çok sayıda kistik görünüm elde edilmiş, aynı şekilde smear döngüsünde uzamış diöstrus evreleri göze çarpmıştır. Tedavi etmesi beklenen floretin gruplarından 50 mg/kg/gün BPA+5 mg/kg/gün floretin ve 50 mg/kg/gün BPA+50 mg/kg/gün floretin gruplarında ovaryumda kistik görünümün azaldığı görülmüştür. CYP11A1 ve CYP17A1 enzimleri testosteron artışına bağlı olarak pozitif kontrol grubu olan BPA'nın uygulandığı dokularda daha yoğun boyanmış olup, 50 mg/kg/gün BPA+5 mg/kg/gün floretin ve 50 mg/kg/gün BPA+50 mg/kg/gün floretin gruplarında daha az boyanma olduğu tespit edilmiştir. 
Böbrek ve karaciğer dokularında dejenerasyon, konjesyon, mononükleer hücre infiltrasyonu tespit edilmiştir. Serum üre değerleri, 50 mg/kg/gün BPA, 50 mg/kg/gün TP, 50 mg/kg/gün BPA+0,5 mg/kg/gün floretin ve 50 mg/kg/gün BPA+5 mg/kg/gün floretin gruplarında kontrol grubuna göre artış göstermiş; serum albümin değerleri, 50 mg/kg/gün BPA+5 mg/kg/gün floretin grubunda kontrol grubuna göre artış göstermiş; serum ALT ve AST değerleri ise tüm gruplarda kontrol grubuna göre istatiksel olarak anlamlı değişim göstermiştir. Serum FSH değerleri, kontrol grubuna göre tüm gruplarda anlamlı olarak azalmış; serum östrojen değerleri ve 50 mg/kg/gün BPA+5 mg/kg/gün floretin ve 50 mg/kg/gün BPA+50 mg/kg/gün floretin gruplarında artış göstermiş; serum DHT değerleri ise kontrol grubuna göre tüm gruplarda artış göstermiştir. Serum kortizol değerlerinde ise sadece 50 mg/kg/gün BPA grubu ile kontrol grubu arasında fark meydana gelmiştir.
Sonuç olarak, BPA ile indüklenen PKOS modellemesinde, ovaryumda meydana gelen çok sayıda kistik folikül 50 mg/kg/gün BPA+50 mg/kg/gün floretin ve 50 mg/kg/gün BPA+5 mg/kg/gün floretin gruplarında azalma göstermiş, bu azalma immünohistokimya boyamaları ve elde edilen serum örnekleri ile de desteklenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Bisfenol A, fitoöstrojen, polikistik over sendromu, floretin, sıçan, endokrin bozucular

Abstract:
Endocrine disruptors are exogen substance or mixtures that cause an adverse effect in organism or organism's generation by impacting the function of endocrine system. In this study, it was examined whether phloretin, which is a phytoestrogen, has a protective effect against the polycystic over syndrome (PCOS) caused by the Bisphenol A (BPA) which is an industrial compound disrupting endocrine system. Phytoestrogens, however, are the naturally occurring plant compounds which have the similar structures to those of oestrogen. In our study, the thirty-six Wistar albino female rats were utilised. The rats were divided into six groups and each group consisted of six rats. The daily doses of ingredients given to each group are as follows. 1. group: Maize oil; 2. group: 50 mg/kg BPA; 3. group: 50 mg/kg testosterone propionate; 4. group: 50 mg/kg BPA+0.5 mg/kg phloretin; 5. group: 50 mg/kg BPA+5 mg/kg phloretin; 6. group: 50 mg/kg BPA+50 mg/kg phloretin. 
These six groups have been given the subcutenous injection of phloretin first, thereafter BPA for fifteen days. Also, the estrous cycles have been monitored by taking the smear samples. Twenty-four hour after the last dose given, the tissue samples were taken from the ovary, uterus, liver and kidney. The thin sections, which were taken after the tissue follow-up, were analysed under the light microscope. Apart from that, CYP17A1 and CYP11A1 expressions were investigated by performing an immunohistochemical staining on the ovarian tissue. The biochemical analyses of ALT, AST, triglyceride, albumin, creatinine, ure and glucose were made on the serum samples acquired from the blood drawn from the rats' hearts. On the other hand, the levels of FSH, LH, DHT, ERRα and cortisol hormones were checked. 
The histopathological evaluation indicated that the intense cystic appearences have been observed on the ovarian tissues in the BPA group. Similarly, prolonged diestrus phases have been detected in the smear cycle. It has been reported that the cystic appearences of ovaries in the fifth and sixth phloretin groups have diminished, as it was expected. The CYP11A1 and CYP17A enzymes have been stained intensively on the BPA positive control group tissues depending on the increase in testosterone whereas they were stained weakly in the fifth and sixth groups. Degeneration, congestion and mononuclear cell infiltration have been identified on the kidney and liver tissues. While the serum ure levels showed an increase in the second, third, fourth and fifth groups comparing to the control group, the serum albumin levels increased in the fifth group in contrast to the control group. The serum ALT and AST levels, however, were statistically significant in all groups in comparison with the control group. The serum FSH levels have decreased in all groups comparing to the control group. There was a rise in the serum oestrogen levels of the fifth and sixth groups. The serum DHT levels, on the other hand, showed an increase in all groups as opposed to the control group. Lastly, the serum cortisol level has differentiated only between the second and control groups.
As a conclusion, in this PCOS model induced by BPA, it has been recorded that the cystic follicles which were abundantly found on the ovaries have decreased in the fifth and sixth groups. This decrease has been confirmed with the serum samples obtained by the immunohistochemistry staining.

KEYWORDS: Bisfenol A, phytoestrogen, polycystic ovarian syndrome, phloretin, rat, endocrine disruptors