1981, 2005 ve 2018 Türkçe öğretim programlarına göre 6. sınıf Türkçe ders kitaplarının tema yapısının incelenmesi
Investigation of the theme structure of 6th grade Turkish course books according to 1981, 2005 and 2018 Turkish education programs
Yazar: MURAT PASTUTMAZ
Danışman: PROF. DR. MUSA ÇİFCİ
Uşak Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Program = Program ; Tema = Theme ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe kitaplar = Turkish books ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Çalışmanın amacı, ilköğretim 6. sınıf Türkçe ders kitaplarının 1981, 2005 ve 2018 Türkçe Programları'na göre tema yapılarının karşılaştırılması yapılarak farklılıklarının ve benzerliklerinin tespit edilerek değerlendirilmesidir. Bu araştırma, literatür taramaya ve tarananlarla ilgili durumu belirlemeye çalıştığı için araştırmada betimleme yöntemi ve tarama tekniği kullanılmıştır. Çalışmada 1981 Türkçe Öğretim Programı'na göre MEB, Yıldırım, Özyürek; 2005 Türkçe Öğretim Programı'na göre MEB, Koza ve Evren Yayınları; 2018 Türkçe Öğretim Programı'na göre de Eksen Yayınları 6. sınıf Türkçe ders kitapları ele alınmıştır. İncelenen metinler, uzman görüşleriyle belirlenen tema ölçütlerine göre ayrı ayrı analiz edilmiştir.

1981, 2005 ve 2018 Türkçe Programları'na göre hazırlanan ders kitaplarına genel olarak bakıldığında 1981 Türkçe Programı'nın ders kitaplarında, daha fazla sayıda metin, tema ve alt tema ile karşılaşılmıştır. Buna rağmen 2005'e göre hazırlanan ders kitaplarında metin, tema ve alt tema sayısı azalmış, 2018'e göre hazırlanan ders kitabında ise metin, tema ve alt tema sayısında artış gözlenmiştir. 2005 ve 2018 programlarına uygun kitapların çoğunlukla dinleme metinlerinde görsel ögeler kullanılmadığı için 1981'e göre daha çok sayıda 'kısmen uygun' metin tespit edilmiştir. Ders kitapları dinleme metinlerinde, içeriği yansıtan görsellere yer verilmediği görülmektedir. 1981'e uygun ders kitaplarında daha fazla sayıda tanınmış yazara ait eser bulunmaktadır. Metin ve tema sayısının artırılması ile hedef kitlenin daha iyi hayata hazırlanacağı, okuma metinlerinde olduğu gibi dinleme metinlerinde de iletiyi destekleyen görsellerin kullanılmasının, temanın daha iyi anlaşılmasına fırsat verebileceği düşünülmektedir. 2018 programında daha önceki programlardan farklı olarak e-posta, kılavuzlar, çizgi roman, reklam gibi türlere yer verilmesinin tür çeşitliliği bakımından faydalı olduğu düşünülmektedir. 1739 Sayılı Millî Eğitim Kanunu'nun Türk Millî Eğitiminin Temel İlkeleri'nde "Her derece ve türdeki ders programları; bilimsel ve teknolojik esaslara ve yeniliklere, çevre ve ülke ihtiyaçlarına göre sürekli olarak geliştirilir." denilmektedir (Resmî Gazete, 1973: 2342). Buna rağmen programlarda her şeyi güzellik ve olumlu bir bakış ve anlayış temeline yerleştiren bir tema dağılımı görülmektedir. Yaşamda hedef kitlenin karşılaşabileceği olumsuz durumlar da düşünülerek tema ve alt temaların kapsamı genişletilmeli, ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak demokrasi, ticaret, ekonomi, kötü alışkanlıklar gibi temalara da yer verilmelidir.

Abstract:
The aim of the study is to compare the theme structures of 6th grade Turkish textbooks according to the 1981, 2005 and 2018 Turkish programs and to determine and compare their differences and similarities. Since this study tried to search the literature and determine the situation related to the scans, the method and screening method were used in the research. According to the 1981 Turkish Teaching Program, MEB, Yıldırım, Özyürek; According to the 2005 Turkish Teaching Program MEB, Koza and Evren Publications; According to the 2018 Turkish Teaching Program, Eksen Publications 6th grade Turkish textbooks were discussed.

When the textbooks prepared according to the Turkish Programs of 1981, 2005 and 2018 were examined in general, more text, themes and sub-themes were encountered in the textbooks of the 1981 Turkish Program. However, the number of text, themes and sub-themes decreased in the textbooks prepared according to 2005 and the number of text, themes and sub-themes increased in the textbooks prepared according to 2018. Since books suitable for the 2005 and 2018 programmes were mostly not used visual elements in listening texts, a greater number of 'partially appropriate' texts were identified than in 1981. Textbooks listening texts do not include visuals that reflect the content. There are more well-known authored works in textbooks in accordance with 1981. It is thought that by increasing the number of texts and themes, the target audience will be better prepared for life and the use of visuals that support the message in listening texts as well as in reading texts may give an opportunity for a better understanding of the theme. Unlike previous programs in the 2018 program, the inclusion of such genres as email, guides, comics, advertising is thought to be beneficial in terms of genre diversity. In the basic principles of Turkish National Education of the National Education Law No. 1739, "course programs of all degrees and types are continuously developed according to scientific and technological principles and innovations, environment and country needs." is called (Resmî Gazete, 1973: 2342). Nevertheless, there is a distribution of themes that put everything on the basis of beauty and a positive outlook and understanding. The scope of themes and sub-themes should be expanded by considering the negative situations that the target audience may face in life, and themes such as democracy, trade, economy and bad habits should be included considering the needs.