Hemşirelere verilen eğitimin intravenöz uygulamaları geliştirmeye etkisi
The effect of training given to the nurses to the improving of intravenous applications
Yazar: NURCAN ÖZYAZICIOĞLU
Danışman: Y.DOÇ.DR. DUYGU ARIKAN
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Araştırma, hemşirelere verilen eğitimin intravenöz uygulamalara etkisinisaptamak amacıyla Mart 2004-Aralık 2005 tarihleri arasında, girişimin kesildiği tekgruplu öntest-sontest yarı deneme modeli olarak yapılmıştır. Araştırmanın evreniniAtatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Yakutiye Araştırma Hastanesi, Numune Hastanesi veSSK Hastanesi çocuk kliniklerinde görev yapan çalışmaya katılmaya gönüllü olan 45hemşire oluşturmuştur. Evrenden örneklem seçimine gidilmemiş, araştırmaya 45hemşire ile başlanılmış, 40 hemşire ile tamamlanmıştır.Verilerin toplanmasında; araştırmacı tarafından literatür doğrultusundahazırlanan gözlem formu ve hemşirelerin tanıtıcı özelliklerini içeren anket formukullanılmıştır.Öntest gözleminden sonra yapılması gerekenler ve uygulama hatalarına yöneliktek seanslık bir eğitim uygulanmış, kitapçık dağıtılmıştır. Eğitim verildikten sonra 15günde bir hatırlatmalar yapılmış, üç ay sonra tekrar(aratest) gözlem verileritoplanmıştır. Davranış değişikliğinin kalıcılığa yönelip yönelmediğini görmek içinaratest gözleminden bir ay sonra da hatırlatmalar yapılmadan sontest gözlem verileritoplanmıştır. Bir gözlem testi 3 gözlemin ortalamasından oluşmaktadır. Verilerinanalizinde ortalama ve yüzdelik, Kruskal Wallis, korelasyon, tekrarlı ölçümlerdevaryans analizi kullanılmıştır.Araştırma bulgularına göre verilen eğitim sonucunda, el yıkama, eldiven giyme,antiseptik kullanımı, çocukla işbirliğine girme, tedaviye uygun kanül seçimi, flasterleuygun tesbit etme, kanül takılma zamanının yazılması, kanül takılma sebebininsöylenmesi, hareket kısıtlılığı yapmayacağının söylenmesi, kanül kalma süresininaçıklanması, ağrı durumundan haberdar edilme uygulamalarında öntest-aratest-sontestpuan ortalamaları arasındaki fark oldukça önemli (p<0.001), tedaviye uygun damarseçimi, kanül tesbit tahtasının kullanımı uygulamalarında öntest-aratest-sontest puanortalamaları arasındaki fark önemli (p<0.01) bulunmuştur. Eldiven giyme uygulamasıile hemşirelerin yaş, çalışma yılı, çocuk servisinde çalışma yılı arasında, hemşirelerinçalıştıkları hastane ile yaşa uygun bölge seçimi arasında, çalışılan hastane ile flasterlekanülü uygun tesbit etme puan ortalaması arasındaki farkın p<0.05 düzeyinde, çalışılanhastane ile antiseptik kullanımı puan ortalamaları arasındaki farkın p<0.01 düzeyindeanlamlı olduğu tespit edilmiştir.Çalışma sonucunda hemşirelerin intravenöz kanül uygulama girişimlerineyönelik verilen eğitimin istatistiksel yönden önemli bir farklılık oluşturduğu tespitedilmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda intravenöz uygulamalara ilişkin hemşirelerineksikliklerin belirlenmesi, konuya yönelik eğitim proğramlarının planlanmasıönerilebilir.Anahtar kelimeler: Periferal kanül, uygulama becerileri, eğitim, hemşire,davranış değişikliği

Abstract:
This study was carried out with the aim of determining the effect of traininggiven to the nurses on intravenous applications as one grouped interrupted attempt pre-test-posttest with sub experiment modelled between the dates 2004 March andDecember 2005. The study context of the research consist of 45 nurses, being volunteerto participate in the study and working in Pediatric Clinics of Atatürk UniversityMedical Faculty Yakutiye Research Hospital and State Hospital and Social SecurityInsurance Hospital. The choice of sampling from the study content wasn't made, andcompleted with 40 nurses.In the collection of the data, observation form prepared by researcher in thedirection of literature, and questionnaire form including the informative features of thenurses were used.After the observation of pretest, necessary things and one-session educationdirected to the application mistakes were applied, and booklets weredistributed(delivered). After the education was gives, once in fifteen days reminds weremade, and three months later the data of the observation was collected. In order to seewhether change of behavior became persistent or not, a month later inter-testobservation data were collected without reminding. An observation test consists of theaverage of three observation. In the analysis of the data, average, persentage, KruscallWallis, correlation and variance analysis in repeated measurements were used.According to the findings of the research, at the end of the education gives, thedifferences between pretest-intertest-posttest score averages was significant (p<0.001)in the application of hand washing, glove wearing, the use of antiseptic, coorperationswith the children, the choice of cannula suitable for the treetment, strenghten withplaster, waiting the time of cannula insert, telling the reason of cannula insertation,telling the limitation of the movement, explaining the duration of cannula removal, andgiving information about the situation of the pain, but there was no significantdistinction between pretest- intertest- posttest score averages in the application of theuse of cannula strenghten board (p<0.01). It was detected that the differences in scoreaverages between the application of glove wearing and the age of the nurses; workingyear and working duration in pediatric clinic; the hospital the nurses work and thechoice of region suitable for the age; the hospital which they work and plaster andstrenght of the cannula suitable was significant at the level of p<0.05, and thedifferences between score averages of the use of antiseptic and the hospital they wassignificant at the level of p<0.01.In the end of the study, it was detected that the training given to the direction ofintravenous cannula application of the nurses lead to a statistically significantdifferences. In the light of these results, it may suggested that lack of the nurses aboutperipheral cannula application skills should be determined, and education programmesshould be planned.Key words: Peripheral cannula, application skills, training, nurse, behaviour change