Sağlık çalışanlarının mobbinge maruz kalma durumları ile stresarasındaki ilişki ve stresle başa çıkma yolları
The relation between the exposure of healthcare professionals tomobbing and stress, and ways to deal with stress
Yazar: İSMAİL ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELMA SÖYÜK
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Mobbing = Mobbing ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; Sağlık personeli = Health personnel ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Çalışanlar = Workers

Özet:
Mobbinge maruz kalan çalışan sayısı hem kamu kurumlarında, hem de özel sektörde
sürekli artış göstermektedir. Mobbing, çalışanları psikolojik ve fiziksel açıdan olumsuz
yönde etkilemektedir. Psikolojik etkilerden en önemlilerinden biri çalışanların yaşadığı
strestir. Tüm işyerlerinde olmakla birlikte özellikle sağlık sektöründe çalışanlar, çalışma
koşulları nedeiniyle oldukça yoğun bir mobbinge maruz kalmaktadırlar. Yapılan
çalışmalar, sağlık sektöründe çalışanların mobbinge maruz kalmalarının diğer sektör
çalışanlarından çok daha yüksek düzeyde olduğunu ortaya koymuştur. Hem işin
niteliğinden, hem de çalışma şartlarından dolayı sağlık çalışanları mobbingin de neden
oduğu yoğun bir stresle başa çıkmak zorundan kalmaktadır. Bu çalışmada, bir kamu
hastanesinde yaşanan mobbingine maruz kalma durumları ve stresle başa çıkma
arasındaki ilişki düzeyi ölçülmeye çalışılmıştır.
Çalışmada sağlık çalışanlarının stres ve stresle başa çıkma davranışları, yapılan anket
sonuçlarının istatistiksel analizi ile ortaya konmaya çalışılmıştır. Çalışmada elde edilen
sonuçlara göre, iş stresi ölçeğinin cinsiyete, yaş gruplarına, medeni duruma, kurumda
çalışma süresine ve göreve göre anlamlı farklılık göstermediği; ancak iş stresi ölçeğinin
eğitim durumuna, haftalık çalışma süresine ve meslekte çalışma süresine göre anlamlı
düzeyde farklılık gösterdiği görülmüştür. Stresle başa çıkma tarzları ölçeğinin cinsiyete
göre değişiminin, çaresiz yaklaşım ve sosyal destek arama alt boyutlarının cinsiyete
göre anlamlı farklılık gösterdiği; ancak stresle başa çıkma tarzları ölçeğinin yaş
gruplarına, medeni duruma, eğitim durumuna ve göreve anlamlı düzeyde farklılık
göstermediği tespit edilmiştir. Olumsuz davranışlar ölçeğinin yaş gruplarına, cinsiyete,
medeni duruma, eğitim durumuna, göreve, meslekte, kurumda ve haftalık çalışma
süresine göre anlamlı düzeyde farklılık göstermediği belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Mobbing, Psikolojik Taciz, Stres, Stres Yönetimi, Sağlık Çalışanı

Abstract:
The number of employees who are exposed to mobbing is constantly going up both in
private sector and public institutions. Mobbing affects employees psychologically and
physically. One of the most important psychological effects is stress experienced by the
employee. While this is true for all sectors, especially those working in healthcare sector
are exposed to a high level of mobbing due to working conditions. Studies conducted
have shown that healthcare professionals are exposed to mobbing much more than
employees working in other sectors. Thus, healthcare professionals have to deal with a
great load of stress caused both by the nature of the profession and working hours, and
mobbing. In this study, an attempt has been made to assess the level of relation between
the exposure to mobbing in a state hospital and ways to deal with stress.
In this study, the ways healthcare professionals deal with stress are explained through
the statistical analysis of the survey results. According to the results obtained from the
study, it has been seen that the scale of work stress does not differ depending on gender,
age groups, marital status, how long an employee has been working in the same
workplace, or job descriptions; rather, the scale of work stress differs depending on
educational background, weekly working hours, and how long an employee has been
working in the sector. It has been confirmed in the study that ways to deal with stress
differ in accordance with gender, and the sub dimensions of helpless approach and
seeking social support differ also greatly depending on gender; however, the scale of
ways to deal with stress does not differ much depending on the age groups, marital
status, educational background and job descriptions. It has also been noted that the scale
of negative behaviors does not differ greatly depending on age groups, gender, marital
status, educational background, job descriptions, weekly working hours or how long an
employee has been working in the same workplace or the same sector.
Key Words: Mobbing, Psychological Harassment, Stress, Stress Management,
Healthcare Professionals