Kanıta ve paydaş görüşlerine dayalı düşme önleyici girişimlerin hasta düşmelerine ve hastane maliyetlerine etkisi
Effect of fall prevention interventions which based on evidence and stakeholder views on patient falls and hospital costs
Yazar: VEYSEL KARANİ BARIŞ
Danışman: PROF. DR. ŞEYDA SEREN İNTEPELER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı /  Hemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Yönetici hemşireler = Nurse administrators

Özet:
Amaç: Araştırmayla kanıta ve hasta düşmelerinin paydaşları olan sağlık çalışanları, hasta ve hasta yakınlarının görüşlerine dayalı olarak düşme önleyici girişimlerin belirlenmesi ve bu girişimlerin hasta düşmelerine ve hastane maliyetlerine olan etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Yarı deneysel tasarıma sahip araştırma Mart 2017-Şubat 2020 tarihleri arasında Sağlık Bakanlığı'na bağlı bir eğitim araştırma hastanesinin dört kliniğinde yürütülmüştür. Paydaşların düşmelere neden olan durumlar ve önleyici girişimlerle ilgili görüşlerini belirleyebilmek için kliniklerdeki 40 paydaşla yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşme sonuçları tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Kanıta dayalı rehberler ve görüşmelerden elde edilen bilgiler doğrultusunda belirlenen düşme önleyici girişimler kliniklerde bir yıl süreyle uygulanmıştır. Girişimlerin hasta düşmelerine etkisi girişim öncesi ve sonrası bir yıllık dönemdeki hasta düşmesi sayısı ve 1000 hasta günündeki düşme insidansı karşılaştırılarak, hastane maliyetlerine olan etkisi ise maliyet etkililik analiziyle değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı analizler, ki-kare testi, poisson ve çok değişkenli regresyon analizi ve karar ağacı analizi kullanılmıştır. 
Bulgular: Paydaşlarla gerçekleştirilen görüşmeler sonucunda düşmelere neden olan durumlarla ilgili 70, düşme önleyici girişimlerle ilgili 30 olmak üzere toplam 101 tema belirlenmiş ve belirlenen temalar 44 ICF kategorisiyle eşleştirilmiştir. Girişim öncesi dönemde üç, girişim sonrası dönemde bir düşme raporlanmış, 1000 hasta günündeki düşme insidansıysa girişim öncesi 0.12, sonrası 0.04 olarak hesaplanmıştır. Girişim öncesi ve sonrası dönemdeki düşme sayısı ve insidansı arasındaki farklılıklar istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Gerçekleştirilen maliyet etkililik analizi sonucuna göre araştırma kapsamında uygulanan girişimler kliniklerde uygulanmakta olan mevcut düşme önleyici girişimlere göre baskın maliyet etkili bulunmuştur. 
Sonuç: Araştırma kapsamında belirlenen düşme önleyici girişimlerin hasta düşmelerinin önlenmesinde klinik etkili olmadığı ancak maliyet etkili olduğu belirlenmiştir.  
Anahtar Sözcükler: Hasta düşmesi, Maliyet etkililik, Hemşire.

Abstract:
Objective: The aim of the study was to determine fall prevention interventions based on evidence and the views of healthcare professionals, patients and patient relatives, who are the stakeholders of patient falls, and to evaluate the impact of these interventions on patient falls and hospital costs.
Method: The research with a semi-experimental design was conducted between March 2017 and February 2020 in four clinics of an education and research hospital belonging to the Ministry of Health. One-to-one interviews were conducted with 40 stakeholders in the clinics to determine the views of stakeholders on situations that cause falls and prevention interventions. Interview results were evaluated using thematic analysis method. Fall prevention interventions determined in line with the information obtained from evidence-based guidelines and interviews were applied in clinics for one year. The effect of interventions on patient falls was evaluated by comparing the number of patient falls before and during the one-year period and the incidence of falling per 1000 patient days, and the effect on hospital costs was evaluated by cost-effectiveness analysis. Descriptive analysis, chi-square test, poisson and multivariate regression analysis and decision tree analysis were used to evaluate the data.
Results: As a result of interviews with stakeholders, a total of 101 themes were determined, 70 of which were related to situations causing falls and 30 related to fall prevention initiatives, and the determined themes were matched with 44 ICF categories. Three falls in the pre-intervention period and one fall in the intervention period were reported, and the incidence of falling per 1000 patient days was calculated as 0.12 pre-intervention and 0.04 intervention period. The difference between the number and incidence of falls in pre and intervention period was not found to be statistically significant. According to the results of the cost-effectiveness analysis, the interventions applied within the scope of the research were found to be more cost-effective than the current fall prevention interventions applied in clinics.
Conclusion: It was determined that the fall prevention interventions determined within the scope of the study were not clinically effective in preventing patient falls, but were cost effective.
Key Words: Patient falls, Cost-effectiveness, Nurse.