B2B üretim şirketlerinde süreç temelli endüstri 4.0 öz değerlendirme ve bulanık AHP ile dijitalleşme yol haritası belirlenmesi
Process based industry 4.0 self assesment and digitalization roadmap set for B2B production companies using fuzzy AHP
Yazar: KÜBRA DENİZ AYYILDIZ UÇAK
Danışman: DOÇ. DR. DOĞAN ÖZGEN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Endüstri Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Modern sanayi gelişimi boyunca dört büyük sanayi devrimi ortaya çıkmıştır. Birinci sanayi devrimi buhar motorunun icadı ile başlamıştır. İkinci sanayi devriminde seri üretime geçiş yapılmıştır. Üçüncü sanayi devrimi hesaplamaya vurgu yaparak ortaya çıkmıştır. Bunların dördüncüsü olarak da Endüstri 4.0 devrimine girilmiştir. Endüstri 4.0 Çin ile rekabet edebilmek için Almanların ilk olarak 2010 yılında yayınladıkları makale ile ortaya çıkmıştır. Bir Alman stratejisi olan Endüstri 4.0 büyük veri analitiği, nesnelerin interneti, sanal gerçeklilik, bulut bilişimi, robotik sistemler ve siber fiziksel sistemler ile akıllı fabrikalar kurmayı hedeflemektedir. Şirketler Endüstri 4.0'ı hayatlarına geçirmek isterken teknolojik yetenekler ve bunları geliştirmek için yeterli stratejiler bulma konusunda belirsizlik yaşamaktadırlar. Bu durumda stratejiler belirlenirken, şirketlerin mevcutta bulundukları dijital olgunluk seviyesini bilmeleri gerekmektedir. Dijital olgunluk seviyesi, şirketin Endüstri 4.0 da mevcut skorunu göstermektedir. Şirketler bu dijital olgunluk seviyesine göre yol haritasını oluşturmak için hangi alanlara yatırım yapmaları gerektiğini gözlemleyebileceklerdir. Bu çalışmada, üretim yapılan bir
xiii
firmanın Endüstri 4.0 öz değerlendirmesi ile şirketin dijital dönüşüm olgunluk seviyesinin hesaplanması ve şirket stratejisine göre dijitalleşme yol haritasının belirlenmesi amaçlanmıştır. Şirketin dijital dönüşüm olgunluk seviyesi, şirket içinde yapılan olgunluk anketi ve uzmanların cevaplarının ağırlıklandırılması ile hesaplanmıştır. Bu ankette beş seviyeli olgunluk modeli kullanılmıştır. Anket soruları on boyutu kapsayacak şekilde toplamda on dokuz kapalı uçlu sorudan oluşmuştur. Ek olarak ankette yer alan bu sorular, yapılacak olan yatırımların şirketin stratejisine olan katkılarını da göstermektedir. Çalışmada şirket stratejilerine uygun olarak çok kriterli karar verme metodu olan Bulanık AHP uygulanmıştır. Önerilen model, şirketin dijital olgunluk seviyesi belirlemesi ve Bulanık AHP metodu ile yol haritası belirlemesi sebebiyle literatüre katkı sağlamaktadır.

Abstract:
Four major industrial revolution have arisen during modern industrial development. The first industrial revolution started with the invention of the steam engine. The third industrial revolution arose with an emphasis on computing. As of the fourth of these, the Industry 4.0 revolution has been entered. Industry 4.0 emerged with the article published by the Germans in 2010 to compete with China. Industry 4.0 is a German strategy, aims to establish smart factories with big data analytics, internet of things, virtual reality, cloud computing, robotic systems and cyber-physical systems. While companies would like to implement Industry 4.0 in their factory, they are uncertain about finding technological capabilities and adequate strategies to develop them. When determining strategies, companies need to know their current digital maturity level that reflects the company's current score in Industry 4.0. Companies will be able to observe which areas they need to invest in to create a roadmap based on this digital maturity level. In this study, it is aimed to calculate the digital transformation maturity level of company with the Industry 4.0 self-assessment of a manufacturing company and to determine the digitalization
xv
roadmap according to the company's strategy. The maturity level of the company was calculated by weighting the responses of the experts and the maturity survey conducted with in the company. The five –level maturity model was used in this questionnaire. Survey questions consisted of nineteen closed-ended questions in total covering ten dimensions. In addition, these questions in the survey shows the contribution of the investments to be made to the company's strategy. In this study, Fuzzy AHP, which is a multi-criteria decision making method, was applied in accordance with company strategies. The proposed model contributes to the literature as the company determines the digital maturity level and determines a road map with Fuzzy AHP method.