Kalite maliyetlerinin işletme verimliliğine etkisi: Mobilya üretim işletmesinde bir uygulama
The effect of quality costs on operating efficiency: An application in a furniture manufacturing business
Yazar: HÜRÜ KARABULUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKER KEFE
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Piyasada rekabet ortamında işletmeler kaliteli ürünü daha düşük maliyet ile üretip kâr elde etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda işletmeler kalite nedeniyle ortaya çıkan maliyetlere önem vermektedirler. Böylece üretim öncesinde, üretim aşamasında ve üretim sonunda ortaya çıkması mümkün hataları minimum seviyeye indirgemek istenmektedir. Verimlilik açısından da kalite maliyetleri önemli bir yer tutmaktadır. İşletmenin verimliliğini artırmak için malzeme, işgücü ve ekipmanların etkin bir şekilde kullanması gerekmektedir. Malzeme, işgücü ve ekipmanların verimli kullanımı sayesinde işletme bünyesinde üretilen ürünlerde hem kalite hem de verimlilik açısından istenilen düzey sağlanmış olacaktır.
Bu çalışmada,  ''Örnek Olay'' yöntemi kullanılarak Adana'da faaliyet gösteren bir mobilya üretim işletmesi kalite maliyetleri ve verimlilik açısından incelenmektedir. Bu kapsamda öncelikle işletmenin 2018 ve 2019 yıllarına ait kalite maliyet verileri trend analizi yöntemi kullanılarak incelenmiştir. Elde edilen veriler sayesinde işletmenin kalite maliyet kalemleri içerisinden hangisine daha çok harcama yaptığı saptanmıştır. Daha sonra işletmenin kalite maliyetlerinin verimlilik üzerine etkisini incelemek amacıyla işletmede üretim sürecinde insan, malzeme ve makine kaynaklı ortaya çıkan hatalar incelenmiştir. Bu kapsamda işletmenin 2018 ve 2019 yıllarına ait hata değerleri, oran ve trend analizi yöntemiyle incelenmiş ve hata değerleri karşılaştırılarak kalite düzeyi verimlilik düzeyini nasıl etkilediği analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucunda, işletmede 2019 yılında bir önceki yıla kıyasla önleme ve değerlendirme maliyetlerinde artış görülür iken, iç başarısızlık ve dış başarısızlık maliyetlerinde düşüş olduğu tespit edilmiştir. Bu durum işletmenin hata oranlarına azalış olarak yansımış ve hata oranlarının azalması ile işletmenin verimlilik düzeyinde artış gözlenmiştir.

Abstract:
In a competitive environment in the market, businesses aim to produce quality products at lower costs and make profits. For this purpose, businesses give importance to the costs that arise due to quality. Thus, it is desired to minimize possible errors that may occur before, during and after production. Quality costs also play an important role in terms of efficiency. In order to increase the efficiency of the enterprise, it is necessary to use materials, labor and equipment effectively. Thanks to the efficient use of materials, labor and equipment, the desired level will be achieved in terms of both quality and efficency in the products produced within the enterprise.
In this study, a furniture manufacturing company operating in Adana is examined in terms of quality costs and efficiency by using the ''Case Study'' method. In this context, first of all the quality cost data of the enterprise for the years 2018 and 2019 were examined using the trend analysis method. Thanks to the data obtained, it has been determined which of the quality costs items of the enterprise spends more.  Then, in order to examine the effect of quality costs of the enterpsrise on the productivity, the errors arising from the human, material and machine in the production process in the enterprise were examined. In this context, the error values of the enterprise for the years 2018 and 2019 were examined by the rate and trend analysis method and the error values were compared and how the quality level affected the productivity level was analyzed. As a result of the study, it was determined that while there was an increase in the costs of prevention and evaluation in 2019 compared to the previous year, there was a decrease in the costs of internal failure and external failure. This situation was reflected as a decrease in the error rates of the enterprise and an increase in the efficiency level of the enterprise was observed with the decrease in the error rates.