Sokaklarda yürünebilirlik görsel kalite ve suç ilişkisi: Ankara Ulus örneği
The relationship between walkability, visual quality and crime on the streets: The case of Ankara Ulus
Yazar: SÜMEYYE AKBABA
Danışman: PROF. DR. AYŞE TEKEL CUBEIRO
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Ankara = Ankara ; Görüntü kalitesi = Image quality ; Güvenli bölge = Safe zone ; Mala karşı suçlar = Property crimes ; Mekan tasarımı = Space design ; Sokak mimarisi = Street architecture ; Sokaklar = Streets ; İnsanlığa karşı işlenen suçlar = Crime against humanity

Özet:
Yürünebilirlik, yapılı çevrelerde yaya konforu ve güvenliğin sağlanması, görsel vistalar sunması, yolculuk boyunca yürüyüşü destekleme ve teşvik etme ölçüsü olarak tanımlanmaktadır. Görsel kalite ise yapılı çevreyi oluşturan unsurların (cepheler, peyzajın niteliği, açıklık-kapalılık oranları, enkesitsel oran vd.) bir araya geliş kurgularındaki başarıyı 
ifade etmektedir. Kentsel yapılı çevrelerin yürünebilirlik düzeyi ve görsel kalite değerleri, suç oranlarını olumlu veya olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Bireyler günlük yaşamlarında yapılı çevrelerdeki görsel nitelikler ile etkileşime geçmekte ve buna paralel tepki vermektedirler. Yapılı çevrenin görsel nitelikleri bireylerde duygusal ve psikolojik 
etkiler yaratmakta; suç işlemede caydırıcı veya uyarıcı olabilmektedir. Bu kapsamda tezin temel amacı, Ulus'ta sokak ve caddelerin yürünebilirlik değerleri ve bunu etkileyen faktörler; görsel kalite değerleri ve bunu etkileyen ölçülebilir nitelikteki tasarım ilke ve ölçütleri ile suç oranları arasındaki ilişkiyi sorgulamaktır. Sorgulama yapılırken sokak ve 
caddelerin yürünebilirlik düzeyleri ve görsel kalite değerleri matematiksel modeller ve çeşitli yazılımlar ile ölçülmektedir. Ölçümler ile elde edilen mekansal veri setine suç oranları dahil edilerek istatistiksel olarak analiz edilmiş; sokak ve caddelerde suçu artıran ve azaltan unsurlar tespit edilmiş bulunmaktadır. Araştırmanın sonuçları; örneklem sokaklarda yürünebilirlik değeri arttıkça suç oranlarının arttığını; görsel kalite değeri arttıkça suç 
oranlarının azaldığını göstermektedir.

Abstract:
Walkability is defined as the measure of providing pedestrian comfort and safety in built environments, providing visual vistas, supporting and encouraging walking throughout the journey. Visual quality refers to the success in the combination of the elements that make up the built environment (facades, nature of the landscape, the ratio of openness-enclosure, 
cross-sectional proportion, etc.). The walkability level and visual quality values of urban built environments can affect crime rates positively or negatively. Individuals interact with the visual qualities in the built environment in their daily lives and react accordingly. The visual qualities of the built environment create emotional and psychological effects on individuals; It can be a deterrent or a warning in committing a crime. In this context, the main purpose of the thesis is to question the relationship between the walkability levels, visual quality values and crime rates of streets and avenues in Ulus District. While making inquiries, the walkability levels and visual quality values of streets and avenues are measured with mathematical models and various software. The spatial data set obtained by the measurements was statistically analyzed by including the crime rates; Factors that increase and decrease crime in streets and avenues have been identified. The results of the research; The sample streets shows that as the walkability value on the streets increases, the crime rates increase and as the visual quality value increases, the crime rates decrease.