Türk Medeni Hukuku kapsamında vesayet ilişkisi ve vesayet makamının izni ile yapılabilen işlemler
Under Turkish Civil Law guardian relationship and with the permission of the guardian authority transactions that can be taken
Yazar: CEYDA ÇINAR
Danışman: PROF. DR. EBRU CEYLAN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Velayet altında olmayan küçükler ile kanunda belirlenen sebeplerle kısıtlanmış olan kişilerin haklarının himayesi amacıyla ihdas edilen vesayet kurumu Türk Medeni Kanunu'nda düzenlenmiştir. Mevzuatımızda Medeni Kanun dışında özel kanunlarda, ayrıca "Türk Medeni Kanunun Velayet, Vesayet ve Miras Hükümlerinin Uygulanmasına İlişkin Tüzük"te de vesayet altına alınan kişilerle ilgili hükümler ihdas edilmiştir. Kanun koyucunun amacı, korunmaya ihtiyacı olan ancak kişisel sebepleri nedeniyle kendisini koruma yetisinden mahrum olan kişilerin menfaatlerini korumak ve onları sosyal hayata entegre etmektir.
Hukukumuzda vesayet altında olan kişilerin haklarının korunması kapsamında idare ve denetim görevi verilen organlar; sulh hukuk mahkemeleri, asliye hukuk mahkemeleri, vasi ve kayyımlardır.
Doktrinde, vesayetin özel hukuk düzenlemesi olduğuna dair görüşler bulunsa da Türk hukukundaki düzenlemeler ve yargı kararları ışığında vesayetin kamu düzeni niteliğinin olduğu kuşkusuzdur. Vesayet altına alınan küçük veya kısıtlıların kişiliği ile mal varlıklarını koruma görevi kanuna göre vasilere verilmiştir. Aynı şekilde vesayet altında olan kişiyi temsil etme hak ve yükümlülüğü de vasilere ait kılınmıştır. Kanun koyucu, vesayet altına alınan kişilere tayin edilen vasilere bazı hukuki işlemleri tek başlarına yapabilme imkanı getirirken, bazı hukuki işlemlere vesayet makamının, bazı işlemlere ise hem vesayet hem de denetim makamının iznini alma zorunluluğunu getirmiştir.
Bu çalışmamızda TMK kapsamında vesayet kurumunu açıklamak amacıyla vesayet kavramı, vesayet organları, vesayeti gerektiren haller ile vesayet altına alınan kişilere tayin edilen vasilerin vesayet makamının izni ile yapabildiği işlemler incelenmiştir.

Abstract:
The guardianship institution was established to protect the rights of minors who are not under guardianship and those who are restricted for reasons specified in the law is regulated in the Turkish Civil Code (TCC). In our legislation, regulations about regarding persons placed under guardianship have been made in not only Turkish Civil Code, but also special laws and Regulation on the Implementation of Custody, Guardianship and Inheritance Provisions of the Turkish Civil Code. The aim of the legislator is to protect the interests of people who need protection but unable to protect themselves due to personal reasons and to integrate them into social life.
In our law, the bodies assigned the task of administration and supervision within the scope of protecting the rights of persons under guardianship are civil courts of peace, civil courts of first instance, guardians and trustees.
Although there are opinions in the doctrine that guardianship is a private law regulation, there is no doubt about guardianship has the nature of public order in the light of the regulations in Turkish law and judicial decisions. The duty of protecting the personality and assets of minors or limited persons placed under guardianship is given to guardians by law. The right and obligation to represent the person under guardianship is given to guardians, too. While the legislator provides the opportunity of appointing persons for guardians under their guardianship to carry out some legal transactions on their own. In some cases it necessitated the permission of the guardianship authority or both guardianship and supervision authorities.
In this study, in order to explain the institution of guardianship within the scope of the TCC, the concept of guardianship, the bodies of guardianship, the situations requiring guardianship and transactions that guardians appointed to persons under their guardianship can carry out with the permission of the guardianship authority are examined.