Behçet hastalığında yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of quality of life in the Behçet's disease
Yazar: SELDA ÇELİK
Danışman: PROF. DR. İZZET FRESKO
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2006
Konu: Romatoloji = Rheumatology

Özet:
Amaç: Behçet hastalığında hastanın yaşam kalitesinin değerlendirilmesi üzerine yapılançalışmalar çok sınırlıdır. Biz bu çalışmanın ilk aşamasında; Behçetli hastalarda yaşamkalitesini ve cilt, göz, damar, hastalık şiddeti ve cinsiyetin SF-36 ile değerlendirilen yaşamkalitesi üzerine etkilerini değerlendirmeyi amaçladık. İkinci aşamada da; Behçetli hastalardaSF-36'nın tedaviye duyarlılığını araştırdık.Yöntem: İlk aşamada; 120 Behçet hastası ve kontrol grubu olarak 134 sağlıklı kişi (SK), 42Ankilozan Spondilitli (AS) hasta çalışmaya alındı. Tüm hastalara ve kontrollere çalışmanınbaşlangıcında SF-36 ve Krause indeksi uygulandı. Hastalık şiddet ve hasarının, hastalığın altSonuç: Behçetli hastalarda yaşam kalitesi hastalık şiddeti ile ters korelasyon göstermektedir.Erkeklerde hastalık şiddeti daha fazla olmasına rağmen kadınların yaşam kalitesi erkeklerden dahakötüdür. SF-36 skorlarındaki düşüklük göz tutulumu olan hastalarda görülmektedir. SF-36'nıntedaviye yanıtı izlemedeki duyarlılığı sınırlıdır.gruplarının (cilt, göz, damar) ve cinsiyetin, SF-36 skorları üzerine etkisi değerlendirildi.2. aşamada; Yeni ilaç başlanan veya tedavisi değiştirilen 80 Behçet hastası çalışmaya alındı.Tüm hastalara çalışmaya alındıklarında SF-36 ve Krause indeksi uygulandı. 3 ay süreyleilaçlarını düzenli kullanan hastalar (n=60) bu indexlerle tekrar değerlendirildi. SF-36'nınbaşlangıç ve 3. ay sonundaki skorları arasındaki değişiklikler Krause indeks skorunda azalmaolanlarla, hastalık şiddeti sabit kalanlar ve artış olanlarda değerlendirildi. Alt grup analizlericilt tutulumu ve göz tutulumu olanlarda, erkekler ve kadınlarda ve ilk kez tedavi alanlarlaönceki ilacı değiştirilenlerde yapıldı.Bulgular: Behçetli hastalar, SF ve RE dışında SF-36'nın tüm alt gruplarında sağlıklıkontrollerden daha düşük skorlara sahipti. Göz tutulumu olanların cilt tutulumu olanlardandaha düşük skorları vardı. Erkeklerde hastalık şiddeti kadınlardan daha fazlaydı. Ancak SF-36 skorlarındaki düşüklük kadınlarda belirgindi. Erkekler ve kadınlar arasındaki bu farklılıkyaşla ilişkisizdi. Hastalık şiddet skoru ile SF-36'nın RP, RE ve MH skorları arasında terskorelasyon vardı. Kadınlarla erkeklerin hastalık şiddetine verdikleri yanıt aynı yöndeydi.Çalışmanın 2. aşamasında; tedavi sonrası hastalık şiddeti azalan grupta; yalnızca göztutulumu olanlarda RE' da ve erkeklerde RE ve RP skorlarında iyileşme vardı. Buna karşıntedaviye yanıt vermeyenlerde ya da kötüye gidenlerde SF-36 skorlarında herhangi birdeğişiklik yoktu.Sonuç: Behçetli hastalarda yaşam kalitesi hastalık şiddeti ile ters korelasyon göstermektedir.Erkeklerde hastalık şiddeti daha fazla olmasına rağmen kadınların yaşam kalitesi erkeklerdendaha kötüdür. SF-36 skorlarındaki düşüklük göz tutulumu olan hastalarda görülmektedir. SF-36'nın tedaviye yanıtı izlemedeki duyarlılığı sınırlıdır.

Abstract:
Objective: Studies on the assessment of quality of life in Behcet?s disease (BD) are limited. Inthe first stage of this study, we aimed to evaluate the effect of disease activity, subgroup of BD andgender on the quality of life determined by SF-36 in patients with BD. In the second stage the aimof the study was to determine the responsiveness of SF-36 to therapy.Methods: In the first stage of study, 120 patients with BD, 134 healthy individuals (HC) and 42patients with ankylosing spondylitis (AS) were recruited. SF-36 and Krause index wereadministered to all patients and the controls in the beginning of this study. Effect of diseaseseverity, subgroup and gender on the quality of life were evaluated.In the second stage of the study, 80 patients with BD whom a drug was started as an initial therapyor a previous drug was changed were recruited. SF-36 and the Krause index were administered tothese patients at the beginning of the study and was repeated after three months if the patient tooktheir medications regularly.The changes in the components of SF-36 between the initial and finalevaluations were examined in patients who had an objective decrease in disease severity and inpatients who had stable activity or increase in disease activity. Subgroup analyses were performedin patients who had mucocutaneous vs eye disease, males vs females, and patients who received adrug for BD for the first time vs patients who changed any drug they were previously using.Results: BD patients had significantly lower scores in all domains of SF-36 compared to HC?sexcept social functioning and role emotional. BD patients with eye involvement had lower scoresthan mucocutaneous patients. Male patients had more active disease than female patients with BD.But, SF-36 scores were lower in female patients. The difference between males and females was13not related to age. There were inverse correlations between disease severity score among patientswith BD and the RF, RE and MH components scores of the SF-36. Males and females had similartrends.In the second stage, Male patients who responded to therapy had improved RE and RP scoreswhereas patients with eye disease had better RE scores. There was no difference in SF-36 scores inpatients who remained stable or who fared worse..Conclusion: The quality of life is inversely correlated with disease severity in patients with BD.Female patients have lower scores than males although they have less severe disease than males.BD patients with eye involvement had lower scores than mucocutaneous patients. Response totherapy of SF-36 in patients with BD is limited.14