Türk dili ve edebiyatı dersinde eğitimde sistem düşüncesi araçlarının kullanılmasının eser analizinde derin okumaya etkisi
The effect of using system thinking tools in education in Turkish language and literature course on deep reading in work analysis
Yazar: AYSUN ÇELİKTEN
Danışman: PROF. DR. HASRET NUHOĞLU
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Derin öğrenme = Deep learning ; Eğitim araçları = Educational tools ; Eğitimde sistem düşünce = Systems thinking tools in education ; Türk dili ve edebiyatı = Turkish language and literature ; Türk dili ve edebiyatı dersi = Turkish language and literature course ; Uluslararası Bakalorya Programı = International Bacalaureate Program

Özet:
Eğitim 21. yüzyılda herkes için daha da önemli bir konu haline gelmiştir. Tüm dünyada öğrencilere kazandırılması gereken beceriler günden güne farklılaşmakta yeni meslekler ortaya çıkmaktadır. Bu becerileri öğrencilere kazandırmak adına eğitimde yeni yöntemler kullanılmaktadır. 
Bu yöntemlerden birisi de eğitimde sistem düşüncesi araçlarını kullanmaktır. Sistem düşüncesi, bir bütünün parçalarından daha büyük olduğu düşüncesi ile tüm olaylara ve fikirlere bütüncül bakmayı gerektiren bir bakış açısıdır. Özellikle sistemleri analiz etmek için kullanılan bazı araçlar öğrencilerin öğrenme sürecini kolaylaştırmakta ve parçalar arasındaki ilişkileri görmelerini sağlamaktadır.
UBDP, öğrencileri geleceğe hazırlama konusunda en etkin programlardan birisidir. Bu programda Türk Dili ve Edebiyatı dersi kapsamında öğrenciler eser analizi yöntemini kullanmaktadır. MEB müfredatı uygulanan UBDP uygulanmayan okullarda ise Türk Dili ve Edebiyatı dersinin kapsamı biraz daha geniş olmakla birlikte dersler eser analizinden çok metin parçalarının analizi şeklinde işlenmektedir. 
Bu tezde UBDP uygulanan ve uygulanmayan okullardaki öğrencilerle derslerde eğitimde sistem düşüncesi araçlarının (ESD araçları) kullanılmasının faydaları tartışılmıştır. UBDP uygulayan ve uygulamayan iki farklı okulda on beşer öğrenciden oluşan gruplarla örnek dersler işlenmiş ve öğrencilerin ESD araçlarını kullanması istenmiştir. Bu derslerden sonra öğrenciler ve öğretmenler normalde kullandıkları yöntemlerle bu yöntemi karşılaştırmıştır. Son olarak öğrencilerin yaptıkları çalışmalar ve öğretmen ve öğrenci yorumlarının analiziyle süreç tamamlanmıştır.
Sonuçta özellikle UBDP uygulayan öğrencilerin ESD araçlarını daha kısa sürede benimseyip uygulamakla birlikte hemen tüm öğrencilerin ve öğretmenlerin bu araçları başarılı bulduğu görülmüştür. 
Anahtar kelimeler: Sistem düşüncesi, Uluslararası Bakalorya Diploma Programı, Derin okuma, Eğitimde sistem düşüncesi araçları, Sistem dinamiği.

Abstract:
Education has become an even more significant issue for everyone in the 21st century. All over the world, the skills that should be taught to students are changing day by day and new professions are emerging. In order to impart these skills to students, new methods are used in education.
One of these methods is to use systems thinking tools in education. Systems thinking is a perspective that requires a holistic view of all events and ideas, with the idea that a whole is greater than its parts. In particular, some tools used to analyze systems facilitate the learning process of students and enable them to see the relationships between the part.
IBDP is one of the most effective programs in preparing students for the future. In this program, students use the work analysis method within the scope of the Turkish Language and Literature course. In schools where MNE curriculum is applied and IBDP is not implemented, the scope of Turkish Language and Literature course is a bit wider, but the lessons are taught in the form of analysis of whole text parts rather than analysis of works.
In this thesis, the benefits of using systems thinking tools (STE tools) in education are discussed with students in schools where IBDP is applied or not. Sample lessons were taught with groups of fifteen students in two different schools that implemented IBDP and those that did not, and students were asked to use STE tools. After these lessons, students and teachers compared this method with the ones they normally use. Finally, the process was completed with the studies of the students and the analysis of teacher and student comments.
As a result, it has been seen that almost all students and teachers find these tools successful, hovewer especially students who apply IBDP adopt and apply STE tools in a shorter time.
Key words: Systems thinking, International Baccalaureate Diploma Program, Deep reading, Systems thinking tools in education, System Dynamics.