Soğukta depolanan limonlardaki küfler üzerine radyasyon ve difenilli ambalaj kağıtlarının etkisi /
Yazar: SAİT AYKUT AYTAÇ
Danışman: DOÇ. DR. JALE ACAR
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1986
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering
Dizin: Ambalajlama = Packaging ; Depolama = Storage ; Limon = Lemon ; Soğuk depolama = Cold storage ; Turunçgiller = Citrus fruits

Özet:
Bu araştırmada, Türkiye turunçgiller Üretim ve ihracatında önemli bir paya sahip olan limonların depolanmaları sırasında peniciiiiım itaiicum, Penidiiium digitatum ve Aiternaria dtri'nin neden olduğu bozulmaların önlenmesi ve depolama sürelerinin uzatılması üzerinde çalışılmıştır. Bu amaçla araştırmada kullanılan Kütdiken cinsi limonlar, test mikroorganiz- 4 malarından p.itaiicum ve p.digitatum'un 10 adet/ml'lik spor süspansiyo¬ nu ve A.dtri'nin spor adedi belirlenemeyen spor+hif süspansiyonu ile 0.1 mi miktarında aşılanmış ve bu konuda yapılan benzeri araştırmalardan yararlanılarak tespit edilen 50, 100, 200 ve 300 Krad'lık dozlarda ışınlan- mışlardır. Işınlanan limonların bir kısmı ülkemizde turunçgil muhafaza¬ sında sıklıkla kullanılan difenıllı ambalaj kağıtlarına, bir kısmı da di- fenilsiz hutbak kağıtlarına sarılmıştır. Ayrıca bir grup limon aşılandık¬ tan sonra ışınlanmadan difenillı ambalaj kağıtlarına ve yine bir grup limon da ışınlanmadan difenılsiz kağıtlara sarılmıştır. Bu şekilde hazır¬ lanan örnekler, Nevşehir ilinin Ortahisar ilçesindeki doğal soğuk depo¬ larda 5 ay süre ile depolanarak bozulma durumları ve ağırlık kayıpları tes- t pit edilmiştir. Ayrıca bir grup limon da yukarıda belirtilen aşılama ve ışınlama işlemleri yapıldıktan sonra, 23° C'de inkübatörde belli günlerde bekletilerek bozulma durumları saptanmıştır. Bu amaçlar doğrultusunda yapılan çalışma sonucunda elde edilen bulgular aşağıda görüldüğü gibi özetlenmiştir ; 1) 50 Krad'lık bir ışın dozu, test mikroorganizmaları ile aşılanmış li¬ monlarda depolama sırasında bozulmayı önleyememiş ve ışının küf sporla¬ rı üzerindeki etkisi ancak 100 Krad'lık bir ışın dozunda görülmeyeiv başlanmıştır. 200 ve 300 Krad 11e ışınlanan limonlarda da küf gelişimi geciktirilmiş, ancak uygulanan yüksek ışın dozundan ötürü bazı limonla¬ rın kabuklarında kahverengil eşme saptanmıştır. Aynı ışın dozları (50, 100, 200 ve 300 Krad) ile ışınlandıktan sonra difenilli ambalaj kağıtla¬ rı ile difenilsiz hutbak kağıtlarına sarılan gruplar arasında bozulma açısından önemli bir fark saptanmamıştır. Ayrıca, araştırmada uygulanan ışın dozlarının p.itaiicum'un üzerine etkisi, p. di gri ta tüm'd an daha fazla olarak saptanmıştır. 2)Difenilin koruyucu etkisinin belirlenmesi amacıyla belirtilen konsant- rasyonlardaki spor süspansiyonları ile aşılanıp ışınlanmadan difenilli kağıtlara sarılan örnekler ile difenilsiz hutbak kağıtlarına sarılan örnek¬ ler arasında bozulma açısından önemli bir fark saptanmamakla beraber, kısmen de olsa difenilin etkisi gözlenmiştir. Bu etki özellikle p.italicum sporları üzerinde daha belirgin olarak belirlenmiştir. 3)Uygulanan ışın dozlarının limonlarda depolama sırasında ağırlık kayıp¬ ları üzerinde de etkili olduğu saptanmış, ağırlık kaybı 50 Krad düzeyinde ışınlanan limonlarda 100, 200 ve 300 Krad dozunda ışınlananlardan daha az olmuştur. 4)Aşılanıp, ışınlandıktan sonra inkübatörde 23° C'de 10 gün süre ile inkübe edilen örneklerde p.italicum'un, p.digitatum'a oranla ışına karşı daha duyarlı olduğu gözlenmiştir. m ÜZET Bu araştırmada, Türkiye turunçgiller üretim ve ihracatında önemli bir paya sahip olan limonların depolanmaları sırasında peniciiiium itaiicum, Peniciiiium âigitatum ve Aiternarla citri 'nin neden olduğu bozulmaların önlenmesi ve depolama sürelerinin uzatılması üzerinde çalışılmıştır. Bu amaçla araştırmada kullanılan Kütdiken cinsi limonlar, test mikroorganiz- 4 malarından p.itaiicum ve p.digitatum'un 10 adet/ml'lik spor süspansiyo nu ve A.cifcri'nin spor adedi belirlenemeyen spor+hif süspansiyonu ile 0.1 mi miktarında aşılanmış ve bu konuda yapılan benzeri araştırmalardan yararlanılarak tespit edilen 50, 100, 200 ve 300 Krad'lık dozlarda ışınlan- mışlardır. Işınlanan limonların bir kısmı ülkemizde turunçgil muhafaza sında sıklıkla kullanılan difenılli ambalaj kağıtlarına, bir kısmı da di- fenilsiz hutbak kağıtlarına sarılmıştır. Ayrıca bir grup limon aşılandık tan sonra ışınlanmadan difenillı ambalaj kağıtlarına ve yine bir grup limon da ışınlanmadan difenilsiz kağıtlara sarılmıştır. Bu şekilde hazır lanan örnekler, Nevşehir ilinin Ortahisar ilçesindeki doğal soğuk depo larda 5 ay süre ile depolanarak bozulma durumları ve ağırlık kayıpları tes- pit edilmiştir. Ayrıca bir grup limon da yukarıda belirtilen aşılama ve ışınlama işlemleri yapıldıktan sonra, 23° G'de inkübatörde belli günlerde bekletilerek bozulma durumları saptanmıştır. Bu amaçlar doğrultusunda yapılan çalışma sonucunda elde edilen bulgular aşağıda görüldüğü gibi özetlenmiştir ; 1) 50 Krad'lık bir ışın dozu, test mikroorganizmaları ile aşılanmış li monlarda depolama sırasında bozulmayı önleyememiş ve ışının küf sporla rı üzerindeki etkisi ancak 100 Krad'lık bir ışın dozunda görülmeye

Abstract:
The aim of this study was to determine the del ay effect of irradiation On Penicd.llJ.um italicum, Penicillium digitatum and Alternaria citri growth, and thus to extend the shelf-life of lemons. For this purpose, Klitdiken lemons were inoculated with spore suspensions of p.italicum A and p.digitatum which contained 10 spores/ml. Owing to the difficulty in separating the spores of A.dtrî from its vegetative mass a mixture of hyphae and spores was used instead. The fruits were inoculated with 0,1 mi of spore suspension and then irradiated with 50, 100, 200 and 300 Krad. After irradiation a group of fruits were wrapped with paper contained diphenyl and the rest of them with hutbak papers. As a control, fruits were wrapped with the same types of papers as indicated before, after inoculation. The lemons were stored in natural cave at Ortahisar, Nevşehir provience. Some of the inoculated fruits, after irradiation were hol d at 23 C för certain time. During the five months storage peri od, the weight loss, the appearance and development of rots were recorded. The results of this study showed the followings ; 1) irradiation with 50 Krad did not delay the appearance of the rot in comparison with control fruits. An increase in döşe of radiation caused a marked delay in the appearance of rot. A 100 Krad showed noticeable inhibition of rot appearance while at 200 and 300 Krad this effect was more pronounced. Discoloration and peel injury were appeared on most of the fruits, which were irradiated at high doses.VI The effect of diphenyl on rotting was not significant. A given irradiation doses were more effective on p.italicum spores than P.digitatum. 2)Eventhough, there was not significant difference between the effect of diphenyl and hutbak papers on frırit inoculated with given concentration of spores, in terms of delaying rots diphenyl was more effective than hutbak paper on p.itaiicum spores. 3)A given irradiation doses found to be effective on weight loss. The weight loss of lemons were increased by increasing the radiation doses. The least weight loss was obtained at 50 Krad. 4)During 10 days incubation at 23° C, P.digitatum spores were more resistant to radiation than p.itaiicum. SUMMARY The aim of this study was to determine the delay effect of irradiation on Penicilllum italicum, Penicilllum digitatum and Alternaria citrl growth, and thus to extend the shelf-life of lemons. For this purpose, Klitdiken lemons were inoculated with spore suspensions of p. italicum 4 and p.digitatum which contained 10 spores/ml. Owing to the difficulty in separating the spores of A.citri from its vegetative mass a mixture of hyphae and spores was used instead. The fruits were inoculated with 0,1 ml of spore suspension and then irradiated with 50, 100, 200 and 300 Krad. After irradiation a group of fruits were wrapped with paper contained diphenyl and the rest of them with hutbak papers. As a control, fruits were wrapped with the same types of papers as indicated before, after inoculation. The lemons were stored in natural cave at Ortahisar, Nevşehir provience. Some of the inoculated fruits, after irradiation were hold at 23° C for certain time. During the five months storage period, the weight loss, the appearance and development of rots were recorded. The results of this study showed the followings ; 1) Irradiation with 50 Krad did not delay the appearance of the rot in comparison with control fruits. An increase in dose of radiation caused a marked delay in the appearance of rot. A 100 Krad showed noticeable inhibition of rot appearance while at 200 and 300 Krad this effect was more pronounced. Discoloration and peel injury were appeared on most of the fruits, which were irradiated at high doses.