Geleneksel kültürümüzde çiçek motiflerinin kullanım alanlarından örnekler ve dekoratif sanatlar eğitimindeki kullanımı
Examples from using field of flower motifs in our traditional culture and use in decorative arts education
Yazar: YASEMİN KOPARAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. LALE ÖZDER
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / El Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: El Sanatları = Crafts ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dekor = Decor ; Dekoratif ögeler = Decorative components ; Ders programları = Curriculum ; El sanatları = Handicrafts ; Eğitim = Education ; Motifler = Motifs ; Sanat eğitimi = Art education ; Çiçekler = Flowers

Özet:
Çiçek doğanın insanoğluna sunduğu en güzel armağandır. Göçebe olarakyaşayan topluluklar, ilk açan kır çiçeklerini dağlarda, ovalarda, yaylalardagörmüşler. Kır çiçeklerin renkleri, güzel şekilleri, güzel kokuları dikkatlerini çekmişve çiçeğe karşı ayrı bir ilginin uyanmasına yol açmıştır.Çiçek sevgisi göçebe yaşamdan günümüze kadar değişik şekillerle yaşayarakgelmiştir. Önceleri insanlar çiçeği doğadan koparttıkları gibi kullanmışlardır.toplumumuzda zamanla İslamın benimsenmesi ile birlikte heykel ve canlılarıresmetmek yasaklanmasından dolayı çiçek, meyva, ağaç, yaprak gibi bitkiler, motifolarak kulanılmaya başlanmıştır.Bitki motiflerini kullanımıyla ayrı bir sanat dalı doğmuş, özellikle çiçeklerleyapılan motifler çeşitli alanlarda, giyim, mezar taşları, çini, baş süslemesi, dokuma,işleme, ahşap, kitap sanatı, top, tüfek v.s. de kullanılmış ve böylelikle çiçek dilioluşmuştur. İnsanlar sözle anlatamadıklarını çiçeklerle, çiçek motifleriyle anlatmayabaşlamıştır.Bu araştırma; Kültürümüzdeki çiçek motiflerinin bazı kullanım alanlarını,hangi çiçeklerin kullanıldığını, ne anlama geldiğini ve üniversitemizin DekoratifSanatlar eğitiminde çiçek motiflerinin hangi derslerde, hangi ürünlerde, ne sıklıktayer aldığını belirtmek amacı ile planlanmıştır.Araştırma yazılı kaynaklardan, müzelerden ve üniversiteden yararlanarakelde edilen veriler uygun başlıklar altında sunulmuştur.Elde edilen örneklerin her birinin fotoğrafları çekilerek bu ürünler bilgiformlarında analiz edildikten sonra çizimleri yapılmış, tablolar halinda geliştirilerekdeğerlendirilmiş ve yorumlanmıştır.Araştırmada müzelerimizde bulunan eserlerde çiçek motiflerinin kullanımyerleri, kullanılan çiçek çeşitleri bakımından incelenerek, geleneksel değerlerinkorunması ve gelecek kuşaklara tanıtılması, günümüz ihtiyaçları doğrultusunda farklıtekniklerle bütünleştirilerek kullanılabilir nitelikte kaliteli ve sanatsal ürünler eldeetme olanaklarının sağlanması gerektiği vurgulanmıştır.

Abstract:
SUMMARYThe flower is the loveliest gift that the nature has made to humanity. Nomedsociaties firstly saw the flowers blooming over mointains, meadows, plateaus. Thecolours, beautios, smells and the shapes of the flowers attracting the nomads hadthem interested in flowers.The love of flowers lieved in differend forms in differents terms till today.Previously people used the flowers as it is found in nature later on, after İslamculture, building statue and darving picture of living things were both forbidden andour people began to use same plants like flowers, fruits, trees, leaves as motf in art.An art branch borned using the plant motifs. Especially flower motifs wereused in different places like as wearing, porcelain, weaving, handwork, wooden,book art, gravestone and in this way flower language formed. People beagn to tellthe meaning of the things by flower motifs which they could not tell in words.This study planned clarify, the fields that the flower motifs used in, the kindof the flowers and their meanings. And soon to clarify in which lessons, in whichproducts, and how often are used in Decorative Arts Faculty at our university.İn our study, it is possible to find the outputs, of our research made inmuseums, in our university and from published materials.A drawing was made of each sample after they were fırst fotographed andthan analized in observation forms. Next the data in the knowledge forms wereconverted into tables and evaluated.İn our study the samples in museums are examined haw and what kind offlowers were used in which fields. And tried to emphasize the importance oftraditional values and to transfer to next generation together with giving opportunityto create usefull and artistic prodacts in different technics parallel to current needs.