Sosyal yardım sistemi içerisinde yerel yönetimlerin yeri
The Place of local goverment in the social support system
Yazar: TUBA OLCAY ÖLMEZ
Danışman: Y.DOÇ.DR. YÜCEL UYANIK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations

Özet:
141ÖZETGünümüzde yoksulluk sadece Türkiye açısından değil, dünyanınhemen hemen bütün ülkeleri açısından önemli bir sorun olarak görülmektedir.Çeşitli nedenlerle yoksulluğa düşmüş insanların da diğer tüm insanlar gibiinsani şartlar altında yaşamaya hakkı vardır.Yoksulluğu azaltmaya veya sona erdirmeye yönelik olarak sosyal devletolma özelliğini korumaya çalışan her ülke, yoksullukla mücadele adı altındaçeşitli çözüm önerileri üzerinde durmuştur. Yoksulluk sorununun çözümünekarşı sunulan öneriler ülkelere ve ülkelerin uygulamaya çalıştığı sistemleregöre değişim göstermektedir.Geçmişten bugüne gelinceye kadar yaşanan süreçte yoksullar hertoplumda varolmuşlardır. Yoksul bireylerin yaşam koşullarına ilişkin özelliklerincelendiğinde bu bireylerin, herhangi bir gelire sahip olmayan, işsiz, sosyo-ekonomik açıdan toplumdan dışlanmış ve hiçbir sosyal güvenceye sahipolmayan kimseler olduğu görülmektedir.Yoksulların çoğunun özürlü, yaşlı, eğitimsiz olma gibi nedenlerleistihdam engelleriyle karşılaştıkları da bilinmektedir. Buna bağlı olarak yoksulolup çalışmak isteyen bireylerin piyasadaki açık işlere girebilmeleri içinnitelikli işgücüne sahip olmaları gerekmektedir. işgücü ile yoksullukarasındaki ilişki, işgücüne katılmayanlar, çalıştıkları halde yoksul olanlar veişsiz olanlar şeklinde değerlendirilmekte ve yoksulların çalıştığı işlerde ücretdüzeyinin düşük ve işlerin geçici olması yoksulluk, işgücü piyasalarının enönemli halkasını oluşturmaktır.Günümüzde adını sıkça duyduğumuz Sosyal Yardım Programlarıyoksullukla mücadele noktasında devreye girmektedir. Ailelerin ayaktakalabilmesi, muhtaçlıklarının giderilebilmesi için yerel yönetimlerce ve142özellikle Büyükşehir Belediyeleri tarafından gerçekleştirilmeye çalışılan buyardım programlarının kısa vadede bireylerin sorunlarını çözmeye katkısağladığı açık bir gerçektir.Üzerinde önemle durulması gereken nokta, dağınık ve karmaşık biryapıya sahip olan bu yardımların günü kurtarmak adına değil, bir düzenesokularak uzun vadede karşılaşılan sorunlara çare bulmasınınsağlanmasıdır.Yerel yönetimler tarafından gerçekleştirilen Sosyal Yardım Programları,sadece ayni ve nakdi yardımlar vererek, mesleki eğitim kursları açarak değil,bireylerin ve özellikle kadınların üretime katılmalarını sağlayarak, işgücüniteliklerinin artırılmasına katkıda bulunarak yoksulluğu azaltacak politikalarüretmesiyle de katkısını göstermelidir.Yardım alan kişilerde istihdam edilebilirliğini arttırmak için girişimdebulunmalı, sosyal dışlanmaya karşı kaderine razı olmayıp daha iyi gelir eldeetmek ve daha onurlu bir yaşam sürdürebilmek adına nitelikli işgücüne sahipolabilmek için daha fazla çaba sarf etmelidir. Bunun da gerçekleşebilmesi içineğitime daha fazla önem verilmesi gerektiği bilinmektedir.Türkiye'de yoksullukla yapılacak mücadelede kentlere olan göçlerinazaltılmasına, işgücü niteliğinin geliştirilmesinden iş olanaklarınınartırılmasına, güvencesiz çalışma koşullarının iyileştirilmesinden, sosyalyardım ve sosyal hizmetlerin geliştirilmesine kadar uzanan çok yönlüuygulamalara ihtiyaç vardır.Toplumdaki dezavantajlı grupların çeşitli programlarla topluma entegreolmalarını sağlamak, AB'nin sosyal dışlanma ile mücadele stratejisininhedefleri arasındadır.143Türkiye açısından bakıldığında, yerel yönetimler tarafındangerçekleştirilmeye çalışılan sosyal yardımların daha objektif sosyalpolitikalarla sürdürülmesi ve sivil toplum örgütlerinin desteğinin alınmasısosyal yardım uygulamaları açısından önem arz etmektedir. Bugünyoksullara yardım anlayışıyla bazı önlemlerin alınmaya çalışıldığı görülmekteancak bu yardımların geçici rahatlama değil yoksulluğu yok etmek amacıylauygulanmaya konması temel hedefler arasında olmalıdır.

Abstract:
144ABSTRACTPoverty today is seen as a significant problem not only regarding ourcountry but also, in respect to almost all of the countries in the world. Peoplefallen into poverty due to various reasons, have the right as well to live underhumanitaran circumstances like all the other persons.Each of the countries thar try to maintain their feature of being a socialstate to reduce or eliminate poverty, has accetuated various solutionproposals under title of struggling against poverty. Proposals submittedagainst solutions of poverty problem, exhibit difference depending on thecountries and systems the countries try to apply.The poors have been existing in every society within the processexperieced from the past until coming to today?s world. When circumstancesregarding living conditions of poor individuals are examined, it can be seenthat they are unemployed persons without any income, socioeconomicallyrejected from society and having no social security.It is also known that most of the poors encounter employmenthindrances due to reasons such as, being disable, aged, uneducated. Asconnected to this fact, poor indivuduals who desire to work must acquire aqualified workpower in order they can be employed in open rooms ofemployment in the market. Correlation between laborpower and poverty, isconsidered as those not contributing to workpower, those who are pooralthough they have a work and those unemployed and salary level being lowin works where the poors work and such works being temporary works,constitute the most significant segment of poverty, laborpower markets.Social Aid Programs, names of which we hear of frequently in our day,come effected at the point of fighting against poverty. It is an obvious reality145that these aid programs tried to be realized by local administrations andespecially by Metropolitan Municipalities, in order families can survive, theirneeds be eliminated, make great contributions to solve problems ofindividuals in the short term.The point to be considered significantly must be not to give such aidswhich have a scattered and complex structure, just to save the day but toensure finding a remerdy for the problems to be encountered in the longterm, by regulating them.Social Aid Programs implemented by local administrations shouldexhibit their contributions not only by giving aids in kind and cash, openingvocational training courses but also by establishing policies to diminishpoverty though ensuring the individuls and especially the woman toparticipate in production, contributing to increase their workpower qualities.Regarding individuals receiving social aid, attempts should be made toincrease employability of them, more efforts should be spent for these toacquire qualified laborpower in the name of not accepting their fate againstsocial rejection and to obtain a beter income and to maintain a more dignifiedlife. And, in order to be able to realize this, it is known that more attentionshould be attributed to education.In the fighthing to be carried out in Turkey against poverty, there is aneed of multi aspects applications extending from reducing the migration toprovinces, developing workpower quality to increasing employment means,improving secureless working conditions, developing of social aids and socialservices.Ensuring the disadvantegous groups in the society, to be integrated inthe society by means of various programs, is among objectives of EU?sstrategy to fight against social rejection.146When it is looked from the point of Turkey?s view, maintaining of socialais tried to be implemented by local administrations, by means of moreobjective social policies and obtaining the spport of non-governmentalorganizations, axhibit significance regarding applications of social aids.Today, although it observed that some meansures are being tried to be takenunder an understanding of aid to the poors, introducing such aids intoapplication not to establish a temporary relief but to eliminate poverty, shouldbe among basic objectives.