Anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin azli
Dismissal of the board members in joint stock companies
Yazar: SERCAN UÇAR
Danışman: PROF. DR. FEYZAN HAYAL ŞEHİRALİ ÇELİK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Anonim şirketler = Joint stock companies ; Azil = Dismissal ; Yönetim kurulu = Board directors ; Yönetim kurulu üyeleri = Members of the board directors

Özet:
Anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin azline dair değerlendirmelerde, ilk olarak, o
üyenin göreve hangi yöntemle geldiği dikkate alınmalıdır. Zira bir üyenin göreve gelme
yöntemi, o üyenin azli sürecini de esaslı olarak etkileyebilmektedir. TTK m. 364 ile birlikte,
azle ilişkin değerlendirmeler açısından ikinci bir belirleyici nokta daha ortaya çıkmıştır. Bu
anlamda, azil kararının, gündemde yer alan azil veya ilgili bir maddeye dayanması ile
dayanmaması halleri önem taşımaktadır. Gerçekten, bu iki ihtimal açısından, azle ilişkin
değerlendirmeler önemli ölçüde farklılaşmaktadır. Bu açıdan TTK m. 364'te aslında iki farklı
modele yer verildiği göz ardı edilmemelidir.
Çalışmada, anonim şirket yönetim kurulu üyelerinin azli bütüncül biçimde ele
alınmıştır. İlk bölümde azil kavramı yasal altyapı ve kuramsal temeller de esas alınarak ortaya
konulmuştur. İkinci bölümde ise, genel kurulun azil kararı vermesine dair hususlar
açıklanmıştır. Yine bu bölümde, Türk hukukunda mahkeme kararı ile azle olanak
tanınmasının de lege ferenda isabetli olup olmayacağı da tartışılmıştır. Üçüncü bölüm ise,
azlin hukuki sonuçlarını konu edinmekte; esas olarak, azledilen üyenin hukuki durumunu ele
almaktadır.
Çalışma esas olarak, pozitif hukuku incelemektedir. Ancak, özellikle karşılaştırmalı
hukukta mevcut azle dair yaklaşım farklılıklarından yola çıkılarak, kanun koyucunun ve
Yargıtay'ın tercihleri sık sık olması gereken hukuk bakımından da irdelenmiştir.

Abstract:
The considerations regarding the dismissal of the board members in the joint stock
company, primarily, the method by which that member took office should be taken into
account. Because the method of a member's appointment may also affect the dismissal
process of that member basally. In terms of evaluations regarding the dismissal of the board
members, a second determining point has arisen with Article 364 of Turkish Commercial
Code. In this sense, it is important whether the decision on dismissal of the board member is
based on a dismissal article or a related item that stated in the general assembly agenda or not.
Indeed, in terms of these two possibilities, evaluations of the dismissal differentiate
significantly. In this respect, it should not be ignored that two different models are included
in Article 364 of Turkish Commercial Code indeed.
In the study, the dismissal of the board members in the joint stock company is handled
holistically. In the first chapter of the study, the concept of dismissal has been put forward on
the basis of legal infrastructure and theoretical foundations. In the second chapter, the matters
regarding the dismissal decision of the general assembly are explained. Also in this section, it
has also been discussed whether it would be appropriate de lege ferenda to allow dismissal by
court decision in Turkish law. The third chapter deals with the legal consequences of
dismissal; It mainly deals with the legal status of the dismissed member of the board.
The study mainly examines positive law. On the other hand, especially on the basis of
the differences in approach to dismissal of board members in comparative law, the
preferences of the legislator and the Supreme Court have also been examined frequently in
terms of the law that should be.