Hekimlerin sağlık tutum ve davranışları ile bunları etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of physicians health attitude and behavior and the factors affecting these
Yazar: AYŞE KARAKOÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SANEM NEMMEZİ KARACA
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Doktorlar = Physicians ; Sağlık tutumları = Health attitudes ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
Hekimlerin sağlık davranışlarının ne düzeyde olduğu sosyal rolleri gereği toplumu etkilemektedir. Bu çalışmanın amacı; hekimlerin kendi sağlık tutum ve davranışları hakkında bilgi sahibi olunması ve 'hekim kendi hasta olunca ne yapar' sorusuna cevap bulunmasıdır.	
Kesitsel ve tanımlayıcı tarzda dizayn edilen bu araştırmaya ilimizde bulunan üç hastanede görev yapan 680 hekimden 312'si dahil edildi. Hekimlere araştırmacılar tarafından hazırlanan veri toplama formu ile Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği (SYBDÖ) yüz yüze görüşme tekniği aracılığıyla dolduruldu. Çalışmamıza katılan hekimlerin % 56.4'ü erkekti ve % 42.9'unun beden kitle indeksi normal değerlerin dışındaydı. Erkeklerin % 13.1'i, kadınların % 4.4'ü obez olup; aile hekimlerinin diğer hekimlere kıyasla daha obez oldukları saptandı. Hekimlerin % 59.9'unun ailesinde kronik hastalık öyküsü olmasına karşın; % 44'ünün yıllık rutin sağlık kontrolünü yaptırdığı, % 35'inin tansiyonlarını, % 57'sinin kan değerlerini düzenli takip ettirdiği ve % 12.4'ünün kontrol amaçlı diş hekimine başvurduğu belirlendi. Hekimlerin % 70.8'i tam doz hepatit B aşısını, % 49.4'ü tetanoz rapelini ve % 13.8'i yıllık influenza aşısını yaptırdığını ifade etti. Kadın hekimlerin % 5.9'u HPV aşısını tam doz yaptırırken; erkek hekimlerden aşıyı yaptırana rastlanmadı. Yaşları kolon kanseri tarama aralığında olan hekimlerin % 55.6'sı GGK testi, % 22.2'si kolonoskopi yaptırdığını belirtti. Kadınların % 86.8'i KKMM yapmış, % 45.5'i mamografi çektirmiş, % 45.8'i Pap smear ve % 18.2'si HPV-DNA testini yaptırmıştı. Erkeklerin % 41.3'ünün serum PSA düzeylerini ölçtürdükleri tespit edildi. Hekimlerin SYBDÖ toplam puan ortalaması 125.28 ± 16.17 idi. Ölçekte en yüksek puanlar manevi gelişim ve kişiler arası ilişkiler alt boyutlarından, en düşük puanlar fiziksel aktivite alt boyutundan alındı.
Sonuçta; hekimlerin bu tutum ve davranışları kendi hayatlarına yeterince katamadıkları görüldü. 
Anahtar kelimeler: Hekim, sağlık, tutum, sağlıklı yaşam biçimi davranışları

Abstract:
The level of health behaviors of physicians affects the society due to their social roles. The aim of this study is to have information about physicians' own health attitudes and behaviors and to find answers to the question "What does a physician do when he becomes a patient?". 
In this cross-sectional and descriptive study, it were included 312 out of 680 physicians working in three hospitals in our city. The questionnaire form prepared by the researchers and the Healthy Lifestyle Behaviors Scale (HLBS) were filled out to the physicians by using the face-to-face interview technique. 56.4% of the physicians participating in our study were male and 42.9% of them had body mass index outside of normal values. 13.1% of men and 4.4% of women are obese; family physicians were found to be more obese than other physicians. Although 59.9% of the physicians have a family history of chronic disease; it was determined that 44% had an annual routine health check, 35% had their blood pressure, 57% had their blood values monitored regularly and 12.4% applied to the dentist for control purposes. 70.8% of the physicians stated that they had the full dose hepatitis B vaccine, 49.4% the tetanus booster and 13.8% the annual influenza vaccine. While 5.9% of the female physicians had a full dose of HPV vaccine; no male physicians were found to have the vaccine. 55.6% of the physicians whose ages are in the colon cancer screening range stated that they had occult blood test in stool and 22.2% had a colonoscopy. 86.8% of the women had breast self-examination, 45.5% had mammography, 45.8% had Pap smear and 18.2% had HPV-DNA test. It was found that 41.3% of the men had their serum PSA levels measured. Physicians' mean HLBS total score was 125.28 ± 16.17. In the scale, the highest scores were obtained from the spiritual development and interpersonal relationships subscales, and the lowest scores were obtained from the physical activity subscale. 
	As a result; it was seen that these attitudes and behaviors could not add enough to their own lives. 
Keywords: Physician, health, attitude, healthy lifestyle behaviors