Deneysel menopoz modelinde menaquinone-7 magnezyum ve çinkonun osteoporoza etkilerinin araştırılması
The investigation of the effects of menaquinone-7, magnesium and zinc in experimental menopause model
Yazar: ÖZDEN DOĞUER
Danışman: DOÇ. DR. İLKER GÜNYELİ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Magnezyum = Magnesium ; Menopoz = Menopause ; Osteoporoz = Osteoporosis ; Overektomi = Ovariectomy ; Vitamin K = Vitamin K ; Çinko = Zinc

Özet:
Amaç: Yaptığımız bu çalışmada deneysel menopoz modeli oluşturulan sıçanlarda, postmenopozal osteoporoz tedavisinde yaygın olarak kullanılan kalsiyum ve D vitaminine eklenen menaquinone-7, magnezyum ve çinkonun kemiğe etkileri araştırılmıştır.
Materyal ve Metot: Çalışmamızda, 60 adet dişi, 250-350 gr ağırlığında, 12-16 haftalık Wistar Albino cinsi sıçan kullanıldı. Tüm sıçanlara ooferektomi işlemi yapılmasının ardından 90 günlük izlem sonrası 11 rat öldü. Çalışma kapsamında kalan 49 rat 8-8-8-8-8-9 hayvan olacak şekilde 6 gruba ayrıldı. Gruplar kontrol grubu (Grup 1), tek doz 50000 IU/kg IM D3 vitamini ve 21 gün süreyle 9 mg/kg/gün Ca IM uygulanan Ca+D3 grubu (Grup 2), tek doz 50000 IU/kg IM D3 vitamini, 21 gün süreyle 9 mg/kg/gün Ca IM ve 8 mcg/kg/gün K2 vitamini oral gavaj olarak uygulanan Ca+D3+K2 grubu (Grup 3), tek doz 50000 IU/kg IM D3 vitamini, 21 gün süreyle 9 mg/kg/gün Ca IM, 8 mcg/kg/gün K2 vitamini oral gavaj ve 100 mg/kg/gün magnezyum oral gavaj olarak uygulanan Ca+D3+K2+Mg grubu (Grup 4), tek doz 50000 IU/kg IM D3 vitamini, 21 gün süreyle 9 mg/kg/gün Ca IM, 8 mcg/kg/gün K2 vitamini oral gavaj ve 50 mg/kg/gün çinko oral gavaj olarak uygulanan Ca+D3+K2+Zn grubu (Grup 5) ve tek doz 50000 IU/kg IM D3 vitamini, 21 gün süreyle 9 mg/kg/gün Ca IM, 8 mcg/kg/gün K2 vitamini oral gavaj, 100 mg/kg/gün magnezyum oral gavaj ve 50 mg/kg/gün çinko oral gavaj olarak uygulanan Ca+D3+K2+Mg+Zn grubu (Grup 6) şeklinde oluşturuldu. İlaç uygulama öncesi ve sonrası tüm ratlara DEXA çekilerek kemik mineral yoğunlukları karşılaştırıldı. Oral gavaj şeklinde uygulanan toz formundaki ilaçların tümü 10 cc distile su ile sulandırılmak suretiyle verildi. 21 günlük ilaç uygulaması yapılan dönemde Grup 5'den 1 rat, Grup 6'dan 2 rat öldü. İlaç uygulamasının ardından çalışma kapsamında kalan 46 rat dekapite edilerek distal femur doku örnekleri alındı. Dokular hematoksilen-eozin boyama ile histopatolojik olarak incelendi. Kan örnekleri alınarak ELISA yöntemiyle serum FSH, LH, E2, osteokalsin, GnRH, AMH ve B-ALP düzeyleri ölçüldü. İmmunohistokimyasal olarak tüm gruplardaki distal femur kemik dokusu örnekleri HSP 70, IL-1β, OPG ve RANKL ekspresyonları açısından incelendi. Deney sonlandırıldı.
Bulgular: DEXA sonuçlarına genel olarak bakıldığında Grup 2 ve 3 KMY'da artış Grup 1'e göre artmış olsa da en belirgin bacak ve vertebra KMY artışının Grup 6'da olduğu gözlendi (p<0,05). Distal femur örneklerinin histopatolojik incelemesinde kontrol grubunda belirgin şekilde osteoporotik alanlara rastlandı. Diğer ilaç uygulanan gruplarda ise kemiğin normal görünümünü büyük ölçüde koruduğu gözlendi. Osteoporotik görünümün en belirgin şekilde Grup 6'da azaldığı dikkati çekti (p<0,05). İmmünohistokimyasal bulgulara bakıldığında, HSP 70 ve OPG ekspresyonları Grup 1'de negatif veya çok hafifken diğer gruplarda artış gözlemlendi. IL-1β ve RANKL ekspresyonları ise Grup 1'de yüksek iken diğer gruplarda değişen miktarlarda azalma gösterdi. Biyokimyasal parametreler ve hormonlar incelendiğinde Grup 1 ve Grup 4 karşılaştırıldığında Grup 1'in GnRH değerleri Grup 4'e göre istatistiksel olarak anlamlı düşük izlendi. Grup 4 ve Grup 6 karşılaştırıldığında Grup 6'nın GnRH değerleri Grup 4' e göre istatistiksel olarak anlamlı düşük izlendi. Grup 1, 3, 5 ve Grup 6 karşılaştırıldığında Grup 1'in FSH değerleri diğer üç gruba göre istatistiksel olarak anlamlı düşük izlendi. Grup 1, 3, 4 ve Grup 5 karşılaştırıldığında yine Grup 1'in LH değerleri diğer üç gruba göre istatistiksel olarak anlamlı düşük izlendi. Grup 1, 3, 4, 5 ve Grup 6 karşılaştırıldığında Grup 1'in E2 değerleri diğer dört gruba göre istatistiksel olarak anlamlı düşük izlendi. AMH değerlerinde ise gruplar arası istatistiksel olarak anlamlı fark izlenmedi.
Sonuç: Kemik mineral yoğunluğu ile birlikte kemiğin hem histopatolojik hem de immünohistokimyasal analizlerini incelediğimizde en belirgin kemik korunmasının tüm ilaçların kombine uygulandığı (Grup 6) grupta olduğu görüldü. Biyokimyasal belirteçler ve hormonlara bakılacak olursa kemik koruması amacıyla verdiğimiz ilaçların postmenopozal dönem hormonları üzerinde etkisi olmadığı sonucuna varıldı. Yine AMH'ın da postmenopozal dönem değerlendirmesi için değerli bir parametre olmadığı kanısı çalışmamızla desteklendi.
Anahtar Kelimeler: Menaquinone-7, ooferektomi, magnezyum, çinko

Abstract:
Objective: In this study, we investigated the effects of menaquinone-7, magnesium and zinc added to calcium and vitamin D, which are commonly used in the treatment of postmenopausal osteoporosis, in the bone model.
Material and Method: In our study, 60 female, 250-350 gr weight, 12-16 weeks old Wistar Albino rats were used. After the oophorectomy procedure, 11 rats died after 90 days of follow-up. The remaining 49 rats were divided into 6 groups as 8-8-8-8-8-9 animals. Groups were formed as control group (Group 1), single dose 50000 IU / kg IM vitamin D3 and 21 mg 9 mg / kg / day Ca IM administered Ca + D3 group (Group 2), single dose 50000 IU / kg IM vitamin D3, 21 9 mg / kg / day Ca IM for 8 days and 8 mcg / kg / day Vitamin K2 administered as oral gavage Ca + D3 + K2 group (Group 3), single dose 50000 IU / kg IM D3, 9 mg / day for 21 days kg / day Ca IM, 8 mcg / kg / day vitamin K2 oral gavage and 100 mg / kg / day magnesium oral gavage administered as Ca + D3 + K2 + Mg group (Group 4), single dose 50000 IU / kg IM D3, Ca 21 mg / kg / day Ca IM, 8 mcg / kg / day vitamin K2 oral gavage and 50 mg / kg / day zinc oral gavage administered as Ca + D3 + K2 + Zn group (Group 5) and a single dose 50000 IU / kg IM vitamin D3, 9 mg / kg / day Ca IM for 21 days, 8 mcg / kg / day vitamin K2 oral gavage, 100 mg / kg / day magnesium oral gavage and 50 mg / kg / day zinc oral gavage Ca + D3 + K2 + Mg + Zn group (Group 6). Bone mineral density was compared with DEXA in all rats before and after drug administration. All of the powdered drugs which were administered in the form of oral gavage were given by dilution with 10 cc distilled water. During the 21-day drug administration period, 1 rat from Group 5 and 2 rats from Group 6 died. After drug application, 46 rats were decapitated and distal femur tissue samples were taken. Tissues were examined histopathologically by hematoxylin-eosin staining. Serum FSH, LH, E2, osteocalcin, GnRH, AMH and B-ALP levels were measured by ELISA. Immunohistochemically, distal femoral bone tissue samples in all groups were examined for HSP 70, IL-1β, OPG and RANKL expressions. The experiment was terminated. When Group 4 and Group 6 were compared, GnRH values of Group 6 were significantly lower than Group 4. When Group 1, 3, 5 and Group 6 were compared, FSH values of Group 1 were significantly lower than the other three groups. When Group 1, 3, 4 and Group 5 were compared, the LH values of Group 1 were significantly lower than the other three groups.
Findigs: Although DEXA results were generally increased in Group 2 and 3 BMD, the most significant increase in leg and vertebral BMD was observed in Group 6 (p<0,05). Histopathological examination of the distal femur specimens revealed significant osteoporotic areas in the control group. In the other groups, it was observed that the bone retained its normal appearance to a great extent. Osteoporotic appearance was most markedly decreased in Group 6 (p<0,05). When the immunohistochemical findings were examined, HSP 70 and OPG expressions were negative or mild in Group 1, but increased in other groups. IL-1β and RANKL expressions were higher in Group 1 and decreased in other groups. When biochemical parameters and hormones were examined, when Group 1 and Group 4 were compared, GnRH values of Group 1 were found to be significantly lower than Group 4. When Group 4 and Group 6 were compared, GnRH values of Group 6 were significantly lower than Group 4. When Group 1, 3, 5 and 6 were compared, FSH values of Group 1 were found to be significantly lower than the other three groups. When Group 1, 3, 4 and Group 5 were compared, the LH values of Group 1 were significantly lower than the other three groups. When Group 1, 3, 4, 5 and Group 6 were compared, E2 values of Group 1 were significantly lower than the other four groups. There was no statistically significant difference in AMH values between the groups.
Results: When bone mineral density and histopathological and immunohistochemical analyzes of bone were examined, it was seen that the most prominent bone preservation was in the group where all drugs were combined (Group 6). When we look at biochemical markers and hormones, it is concluded that the drugs we provide for bone protection have no effect on postmenopausal hormones. The conclusion that AMH is not a valuable parameter for postmenopausal evaluation was supported by our study.
Key Words: Menaquinone-7, oophorectomy, magnesium, zınc