Turizmde tüketici haklarını korumaya yönelik uygulamalı bir çalışma
An Applied study towards protection of consumer rights in tourism
Yazar: MEHMET OĞUZHAN İLBAN
Danışman: Y.DOÇ.DR. SEBAHATTİN KARAMAN
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Antalya-Alanya = Antalya-Alanya ; Paket tur = Package tour ; Turizm = Tourism ; Tüketici hakları = Consumer rights ; Tüketiciler = Consumers ; Tüketicinin korunması = Consumer protection

Özet:
ÖZET Bu araştırma turistik tüketicinin haklarını koruma alanında bilinçli olup olmadığı ve bu konuda yeterli düzeyde bilgi birikimine sahip olup olmadığı konusunda incelenmesi amaçlanmaktadır. Çalışma, üç bölümden oluşmaktadır; Birinci bölümde genel anlamda tüketici haklan ve ülkemizdeki durumdan bahsedilmektedir. İkinci bölümde; öncelikle turistik tüketici haklarının korunması gerekliliği açıklanmakta, sonrasında, ülkemizde uygulanan 4077 sayılı Tüketici Haklan Kanunun turizmde kullanılabilirliği ve eksik yanları, Avrupa Birliği'nde durum, ülkemizde ki durum, ülkemizin Avrupa Birliğine uyum aşamasında yapabileceği faaliyetler ve uyguladıkları, son olarak da, turistik tüketici haklarını korumaya yönelik Türkiye Seyahat Acentaları Birliği'nin bünyesinde oluşturulan Kütahya Çizelgesi ve turistik tüketicinin bir paket tur dahilinde karşısına çıkan sorunlar karşısında yapması gerekenler ve yükümlülükleri incelenmiştir. Çalışmanın üçüncü ve son bölümünde ise, Alanya'da yapılan anket çalışması yer almaktadır. Çalışmada turistik tüketicinin haklarını korumaya yönelik bilinci değerlendirilirken, turistik tüketici, cinsiyet, eğitim, meslek ve ikamet ettiği il faktörlerine göre karşılaştırma yapılarak bu konudaki bilgi seviyeleri ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Bu farklılıklar anketteki belirli soruların analizi yapılarak ortaya çıkarılmıştır. Yüz yüze görüşme metodu ile yürütülen 150 anket soruşturmasının sonuçlan istatiksel veriler aracılığıyla analiz edilmiş ve yerli turistik tüketicinin haklanın korumaya yönelik bilgi birikiminin seviyesi belirlenmeye çalışılmıştır. Yerli turistik tüketicinin genelde haklan konusundaki bilgi birikiminin düşük olduğu gözlenmiş fakat konunun yeniliği göz önüne alınacak olursa bu seviyenin daha yukarıya çıkarılabileceği gözlenmiştir. IV

Abstract:
ABSTRACT The aim of this study is to find out whether tourist consumers are conscious about protection of their rights and whether they are informed enough about what their rights are. The study consists of three chapters, in the first of which is given general information about consumers' rights and the practice in Turkey. In the second chapter is discussed why the rights of tourist consumers should be protected, and then is examined the practicability and deficiencies of Consumers' Rights Act, no. 4077, the practice in European Union, current circumstances in our country, the efforts and practice in the way leading to integration with the Union, The Kütahya Guideline, which have been prepared by Turkish Travel Agencies Union to protect the rights, and the measures and responsibility to be taken to solve the problems faced in package tours. The third and last chapter consists of a questionnaire carried out in Alanya. The awareness for the protection of tourist consumers' rights has been evaluated while the level of information they have has been investigated considering the factors such as tourist consumer, gender, education, occupation and hometown for comparison. The differences have been specified by means of the analysis of the data from the questions in the questionnaire. By face-to-face interviews, the data from 150 questionnaires have been analysed with statistical methods, and the level of information and experience among participants have been discovered. It has been found out in general that native consumers have a relatively low level of information and awareness about their rights. Considering this is a very new issue, however, this level for the lack of information could be increased in the course of time.