Alkali sülfit yönteminin delignifikasyon oranı ve veriminin arttırılması
The improvement of delignification ratio and yield in alkaline sulfite pulping
Yazar: EMİR ERİŞİR
Danışman: DOÇ. DR. ESAT GÜMÜŞKAYA
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Lif ve Kağıt Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Kimya = Chemistry ; Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Alkali sülfit antrakinon etanol = Alkaline sulfite anthraquinone ethanol ; Antrakinonlar = Anthraquinones ; Delignifikasyon = Delignification ; Etanol = Ethanol ; Sodyum borohidrür = Sodium borohidride

Özet:
Ladin ve çam odunu kullanılması suretiyle alkali sülfit-antrakinon (ASA), alkali sülfit-antrakinon-etanol (ASAE) ve alkali sülfit-antrakinon-sodyum borhidrür (ASAB) yöntemleriyle 150 ve 180 dakikalık pişirme sürelerinde kâğıt hamurları üretilmiştir. ASA yöntemine etanol ve sodyum borhidrür ilave edilmesi ladin ve çam odunlarından elde edilen kâğıt hamurlarının verim değeri ve delignifikasyon oranı üzerinde olumlu etkileri bulunmuştur. ASAE yöntemi ile ladin odunundan elde edilen kâğıt hamurlarının viskoziteleri artarken, çam odunundan elde edilenlerde fazla değişmediği tespit edilmiştir. ASAB yöntemiyle birlikte viskozite değerlerinde azalma olduğu belirlenmiştir. Pişirme süresi artarken ASA ve ASAE yöntemlerinde viskozite azalırken; ASAB yönteminde arttığı belirlenmiştir.Ladin odunundan elde edilen kâğıt hamurlarından üretilen safihaların fiziksel direnç özelliklerinin çamdan elde edilenlere göre daha iyi olduğu görülmüştür. Özellikle ASA yöntemiyle ladin odunundan elde edilen hamurlardan üretilen kâğıt safihalarının direnç özellikleri ASAE ve ASAB yönteminden elde edilenlere göre daha iyi olduğu bulunmuştur. Çam odunu kullanıldığında ise ASAB yönteminde sodyum borhidrür ilave oranının artırılmasıyla 180 dakikalık pişirme süresinde elde edilen kâğıt hamurlarından üretilen safihaların kopma ve patlama indisi değerlerinde gelişme olduğu yırtılma indisinde fazla değişmenin olmadığı tespit edilmiştir.ASA yöntemine ilave edilen etanol ve sodyum borhidrürün üretilen safihaların beyazlık ve parlaklık değerlerinin azalttığı tespit edilmiştir. Ancak hem ladin hem de çam odunu kullanılarak ASAB kâğıt hamurlarından üretilen safihaların opaklık değerlerinde gelişmeler olduğu belirlenmiştir.Anahtar kelimeler: Alkali sülfit; sodyum borhidrür; delignifikasyon; antrakinon ; etanol

Abstract:
Alkaline sulfite-anthraquinone (ASA), alkaline sulfite-anthraquinone-ethanol (ASAE) and alkaline sulfite-anhraquinone-sodium borohydrate (ASAB) processes were selected for pulping using spruce and pine wood on 150 min and 180 min cooking time. It was determined that adding ethanol and sodium borohydrate to alkali sulfite-anthraquinone process had affirmative affect on delignification ratio and pulp yield. When viscosity of ASAE pulp obtained from spruce wood increased, that of ASAE pulp obtained from pine wood did not change, clearly. It was designated that he viscosity of ASAB pulp decreased. While the viscosity of ASA and ASAE pulp decreased extending cooking time, it was designated that the viscosity of ASAB pulp increased.It was determined that the strength properties of paper sheets obtained from spruce wood pulp were better than obtained from pine wood pulp. The strength properties of paper obtained from ASA spruce wood pulp better than those of ASAE and ASAB spruce wood pulp. When the tensile and burst index of paper obtained from ASAB pine wood pulp improved by increasing sodium borohydrate addition ratio on 180 minute cooking time, it was found that tear index did not changed, evidently.Whiteness and brightness of paper were decreased by adding ethanol and sodium borohydrate to ASA pulping process. It was established that opacity of paper sheets obtained from ASAB spruce and pine wood pulp improved.Keywords: Alkaline sulfite; sodium borohydrate; delignification; anthraquinone; ethanol