Özel sektör kuruluşlarında örgütsel davranış: Erbil örneği
Organizational behavior in private sector organizations: the example of Erbil
Yazar: QANDEEL OMAR AHMED AHMED
Danışman: PROF. DR. ÖMER AYTAÇ
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Irak-Erbil = Iraq-Erbil ; Örgüt kültürü = Organizational culture ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Örgütsel davranış = Organizational behavior ; Örgütsel çatışma = Organizational conflict ; Özel sektör = Private sector

Özet:
Bu çalışma, Erbil'deki özel kuruluşlarda örgütsel davranışın, grup dinamiklerinin,
örgütsel bağlılığın, örgüt kültürünün ve örgütsel çatışmanın belirli özelliklerini anlamayı ve
incelemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca çalışmada yönetici, çalışan ve işçi arasındaki sosyolojik
Bağlamında yardım, gönüllü çalışma gibi durumlar tartışılacaktır. Bu araştırma, Erbil'deki
özel sektör kuruluşlarında yönetici ve çalışan arasındaki iletişimin ve çalışanların örgütsel
davranışlarının verimlilik ve örgütsel performans gibi durumları nasıl etkilediğini ve ideal
örgütsel davranışın nasıl olması gerektiğini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda özel
sektör ve kurumlardaki çalışanlar için 38 soruluk bir anket gerçekleştirilmiştir. Uygulama
sürecinde, Erbil kentindeki özel şirket ve işyerlerinin çalışanlarına Google formları e-posta
yoluyla anket formunun paylaşımı iletilmiştir. Çalışanlara ve işçilere cinsiyet, yaş, medeni
durum, eğitim durumu, iş deneyimi, iş tatmini ve diğer çevresel uyum ve motivasyon gibi
sorular sorulmuştur. Ayrıca anket doğrudan şirket ve kurum çalışanlarına dağıtılmıştır ve
şirketteki 150 çalışan bu anketleri yanıtlamıştır. Anket araştırma katılımcılarına
uygulandıktan sonra veriler alınmış ve bu veriler SPSS programı kullanılarak veri analizi
alanında uzmanlaşmış bir merkezde (SOSDAT) analiz edilmiştir. Araştırma bulguları
III
ışığında şu tespitlere ulaşılmıştır. Erbil'deki özel şirketlerde kurumsal ve elektronik bir
çalışma sistemi egemendir. Katılımcıların genç, eğitimli, evli ve deneyimli oluşları örgütsel
sosyalizasyon sürecinde olumlu etkiler yaratır. Bu durum katılımcıların örgütsel kültürü
benimsemelerine özellikle yenilikçi, yaratıcı bir yaklaşımın gelişiminde ve içselleştirmesinde
önemlidir. Örgütsel davranış açısından çalışanlar fazla çalışma, düşük ücret, kısa molalar vb.
ve çalışma koşullarına güvencesizlik hallerine sessiz kalırlar. Bu durum şirket içinde uyumcu
kişilik yapısının gelişimine katkı sağlar. Katılımcılar kendilerini iş motivasyonu bakımından
yüksek ve liderlik açısından da yeterli görme eğilimi taşır. Bu niteliklerine rağmen
katılımcılar çalışma baskısı ve diğer olumsuzluklarla başa çıkmak için örgütsel kültürü
benimseme yoluna giderler

Abstract:
This study aims to understand and examine certain features of organizational
behavior, group dynamics, organizational commitment, organizational culture, and
organizational conflict in private organizations in Erbil. In addition, situations such as
assistance and volunteer work in sociological context between manager, employee and
worker will be discussed. This research aims to analyze how the communication between
manager and employee and organizational behavior of employees affect situations such as
productivity and organizational performance in private sector organizations in Erbil and how
the ideal organizational behavior should be. In this context, a 38-question survey was
conducted for employees in the private sector and institutions. During the implementation
process, half of the questionnaire form was sent via e-mail to the employees of private
companies and businesses in Erbil city. Employees and workers were asked questions such
as gender, age, marital status, educational status, work experience, job satisfaction, and other
environmental compliance and motivation. In addition, the questionnaire was distributed
directly to the company and institution employees, and 150 employees in the company
answered these surveys. After the questionnaire was applied to the research participants, the
data were collected, and these data were analyzed using the SPSS program in a center
specialized in data analysis (SOSDAT). In the light of the research findings, the following
determinations were reached. A corporate and electronic working system is dominant in
private companies in Erbil. The fact that the participants are young, educated, married, and
V
experienced creates positive effects in the organizational socialization process. This situation
is important for the participants to adopt organizational culture, especially in the development
and internalization of an innovative and creative approach. In terms of organizational
behavior, employees overwork, low wages, short breaks, etc. and they remain silent to
insecurity on working conditions. This situation contributes to the development of the
adaptive personality structure within the company. Participants tend to see themselves as
high in terms of work motivation and sufficient in terms of leadership. Despite these qualities,
the participants adopt the organizational culture to deal with work pressure and other
negativities.