Kuma oturan yüzey model şerit temelin taşıma gücünün rölatif sıkılıkla değişimi
Varition of bearing capacity of model surface strip footing resting on sand with relative density
Yazar: MEHMET TÜTÜNCÜ
Danışman: DOÇ. DR. EROL ŞADOĞLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Temeller, yapısal yükleri zemine güvenle aktarmak amacıyla oluşturulan elemanlardır. Temellerin tasarlanmasında göz önüne alınması gereken önemli şartlardan biri taşıma gücüdür. Sınır taşıma gücü, zeminde kırılma meydana gelmeden temel zemininin güvenli olarak taşıyabileceği taban basıncı değeridir. Sınır taşıma gücü; içsel sürtünme açısı, kohezyon, zemin birim hacim ağırlığı, temel derinliği, temel şekli, yeraltı su seviyesi gibi parametrelerden etkilenmekte olup genellikle bu parametreleri değerlendiren teoriler yardımıyla hesaplanmaktadır. Teorik yaklaşımlar zeminde genel kayma kırılması oluştuğu varsayımına dayanmakta olup, taneli zeminlerde rölatif sıkılığa bağlı olarak yerel ve zımbalama kayma kırılmaları da oluşmaktadır. 
Bu çalışmada, Trabzon İli Değirmendere havzasından alınan kum zemin kullanılmıştır. Kum zeminin, granülometri eğrisi yardımıyla zemin sınıflandırılması yapılmış, piknometre deneyiyle dane birim hacim ağırlığı ve kesme kutusu deneyiyle de kayma mukavemeti parametreleri elde edilmiştir. Farklı rölatif sıkılıklarda (%30, %40, %50, %60, %70) kum zemin üzerinde merkezi olarak yüklenen model sığ şerit temelin sınır taşıma kapasitesi, yük-oturma ilişkileri taşıma gücü deneyleri yardımıyla araştırılmıştır. Hem deneysel hem de taşıma gücü teorileri (Terzaghi, Meyerhof, Hansen vb.) ile belirlenen sınır taşıma gücü kapasiteleri karşılaştırılmıştır. Deney sonuçlarından elde edilen nihai taşıma gücü değerlerinin, taşıma gücü teorilerinden elde edilen değerlerden daha yüksek olduğu görülmüştür.

Abstract:
Foundations are the elements that are formed to safely transfer structural loads to the ground. One of the important requirements to consider when designing foundations is bearing capacity. Ultimate bearing capacity is the base pressure that the foundation soil can safely carry without failure in the soil. Ultimate bearing capacity is affected by some parameters such as internal friction angle, cohesion, unit weight, depth of embedment, ground water level and is generally calculated with the help of the theories evaluating these parameters. The theoretical approaches are based on the assumption that general shear failure occurs in the soil, however local and punching shear failures occur in the granular soils depending on relative density.
In this study, the sandy soil taken from Degirmendere basin of Trabzon Province was used. Soil classification was done by using the granulometry curve of the sandy soil, and grain specific gravity and shear strength parameters were obtained with the pycnometer and shear box tests, respectively. The ultimate bearing capacity and the load-settlement relation of the model shallow strip footing which was loaded centrally on the sandy soil were investigated for different relative densities (30%, 40%, 50%, 60%, 70%). The ultimate bearing capacities, obtained from both experimentally and bearing capacity theories (Terzaghi, Meyerhof, Hansen, etc.), were compared. It was seen that the ultimate bearing capacity values obtained from the experiments were higher than the values obtained from the bearing capacity theories.