Zamanın etkisinde kalan ve zamanın etkisinden arınan tasarımlar üzerine bir inceleme
An investigaton on designs that are under influence of time and freed from the influence of time
Yazar: CEM ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. ÖZKAL BARIŞ ÖZTÜRK
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Kültür = Culture ; Teknoloji = Technology ; Trend analizi = Trend analysis ; Zamansızlık = Timelessness

Özet:
Araştırmanın amacı
Bu çalışmada; tasarımların zamansal süreçte zamanın etkisinde kalarak, anlamlarını yitirerek etkileşiminin son bulma nedenlerini tespit etmek ve ele almak amaçlanmıştır.   

Araşırmanın konusu
Tasarlama eylemi sonucunda var olmuşların zamanla; anlamını, tanımını yani var oluş nedenlerini yitererek insan ile olan etkileşimin son bulma nedenlerini mercek altına alınarak, tespit edilenleri tasarlama eyleminden bilinçli olarak arındırabilme yöntemlerine varmak, ele almak amaçlanmıştır.

Araştırmanın yöntemi
Tasarlama eyleminin tetiklenerek ortaya çıkışını genel, geçmiş tarihsel boyutundan günümüze kadar evrildiği konum üzerinden genel literatür araştırması yapılarak gelecekte varabileceği boyutları hakkında öngörüler oluşturarak, tasarımların bu süreçten etkileniş biçimlerinin detaylandırılması yöntemi benimsenilmiştir.   


Giriş başlığında altında insanın tasarlama eylemi ile olan ilişkisi ve bu ilişkinin var ettiği tasarımların evrildiği boyut üzerinde genel bir durum tanımlaması yapılmışıtır. Giriş bölümünü takip eden başlıklarda sırasıyla; insanın geçmişten günümüze kadar tasarlayarak geçirdiği evrimi, tasarladıkları ile kurduğu etkileşim sonucu oluşmuş yaşam biçimleri ve tarihsel sürecin günümüz insanının yaşam biçimlerinin altyapılarını kurarak; tasarlama eyleminin taşındığı boyut üzerine durulmuşutur. Günümüzde varılan nokta tanımlanarak gelecekte varabileceği konumunun öngörüleri oluşturulmuştur.
Geçmişte, çeşitli tasarım disiplinleri tarafından tasarlama eylemi sonucu var edilmiş tasarımları, zamanın etkisine alan etkenleri ve bu etkenlerin alt etkenleri üzerine genel bir giriş yapılarak, tasarımlar üzerindeki zamansal etkileri üzerine tespitlerde bulunulmuştur. 
Yapılan tespitler doğrultusunda, tasarımların bu etkenlerden ne ve hangi biçimde etkilendiği, zamansal süreçte tasarıma hangi geçersizleştirici ve anlamsızlaştırıcı unsurlar, öğeler ve anlamlar yüklediği konusunda çeşitli literatür ve görsel taramalar sonucu analiz edilmiş ve zamanın etkisinde kalmış tasarımlar belirlenmiştir. Çeşitli tasarım disiplinlerinin geçmişte var etmiş oldukları tasarımlar incelenerek zamanın etkisinde kalmış tasarımlar etkenler vasıtasıyla belirlenmiş, zamanın etkisinde kalmış tasarımlar; bilinçli bir yaklaşım ile tasarlanarak bu etkenlerden etkilenmemiş, zamanın etkisinden olarak nitelendirilebilecek tasarımlar ile karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırma sonucunda, sonuç bölümünde tasarımı zamanın etkisine alan etkenler ve bu etkenlerden bilinçli olarak arınabilmeleri hakkında, maddeler halinde çeşitli tanımlara, tespitlere yer verilmiştir.

Abstract:
Aim of Research
In this study; It is aimed to identify and deal with the reasons for the termination of the interaction of the designs by being under the influence of time in the temporal process and losing their meaning.

Subject of Research
As a result of the act of design, over time; It is aimed to reach and deal with the methods of consciously purifying the determined ones from the act of design by focusing on the reasons for the termination of the interaction with the human by losing its meaning, definition, that is, the reasons for its existence.

Method of Research
The method of elaborating the ways in which designs are affected by this process, by making predictions about the dimensions of the future by making a general literature research on the triggering and emergence of the design action, from the position where it has evolved from its past historical dimension to the present, has been adopted. 

Under the introductory title, a general situation definition has been made on the relationship between man and the act of design and the dimension in which the designs created by this relationship evolve. In the headings following the introduction, respectively; by establishing the infrastructures of the evolution of human beings by designing from the past to the present, the lifestyles formed as a result of interaction with what they designed, and the life styles of today's people of the historical process; focused on the dimension of the act of designing. By defining the point reached today, the predictions of its future position are formed.
In the past, a general introduction was made on the designs created as a result of the act of design by various design disciplines, the factors under the influence of time and the sub-factors of these factors, and determinations were made on the temporal effects on the designs.
In line with the determinations made, various literature and visual scans and resarches were analyzed on how and in what way the designs were affected by thhese factors, and which invalidating and meaningless elements, elements and meanings were attributed to the design in the temoıral process and designs that were under the influence of time were determined. By examining the designs that various design disciplines have created in the past, the designs that have remained under the influence of time have been determined by the factors, the designs that have remained under the influence of time; It has been designed with a conscious approach and has not been affected by these factors and has not been compared with designs that can be described as the effect of time. As result of this comparison, in the conclusion part , various definitions and determinations about the factors that affect and how to get rid of these factors consciously are given.