Clostridium perfringens tip A intoksikasyonları için koruyucu ve tedavi edici amaçlı rekombinant enterotoksin, alfa ve beta2 toksin geliştirilmesi
Development of Rekombinant Enterotoksin, Alpha and Beta2 Toksins for Preventive and Therapeutic Purposes for Clostridium perfringens Type A İntoxications
Yazar: ALIREZA HANIFEHNEZHAD
Danışman: PROF. DR. FATMA SEDA ORMANCI
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Gıda Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Besin Hijyeni ve Teknolojisi = Food Hygiene and Technology ; Biyoteknoloji = Biotechnology ; Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aflatoksinler = Aflatoxins ; Clostridium perfringens = Clostridium perfringens ; Enterotoksinler = Enterotoxins ; Rekombinasyon-genetik = Recombination-genetic ; Toksisite = Toxicity

Özet:
Clostridium perfringens, sağlıklı insan ve hayvanların gastrointestinal sisteminde bulunan, spor oluşturan gram pozotif ve 18'e kadar toksin üreten bir bakteridir. Türler, bakterinin ürettiği toksinlere göre beş toksin tipine (A-E) ayrılmaktadır: alfa, beta, epsilon veya iota. Clostridial toksinler, hem insanlarda hem de hayvanlarda çok çeşitli hastalıklarla ilişkilendirilen Clostridium perfringens'in temel patojenik virulansıdır.    C. perfringens alfa toksin gaz kangreninde, hemoliz, trombosit agregasyonunda, kan damarlarının kasılmasında, süperoksit üretiminde, sitokin fırtınası oluşumundave sonuç olarak ölüm meydana gelmesinde önemlidir. C. perfringens enterotoksin (CPE) gıda kaynaklı ve gıda kaynaklı olmayan insan gastrointestinal hastalıklarından ve gastrointestinal semptomlardan sorumludur. C. perfringens beta2 toksini (CPB2) nekrotik enterite önemli bir virulans faktörüdür ve insanlardaki ve evcil hayvanlardaki gastrointestinal hastalıklarda potansiyel bir aksesuar toksindir. Rekombinant toksin proteinleri, Clostridial toksinlere karşı potansiyel koruyucu ve tedavi edici adaylarıdır. Nötralize edici antikorlar üreten aşılar, şu anda kullanımda olan en yaygın profilaktik önlemler olarak bildirilmektedir. Bu aşılar toksinlerin C-terminal bölgesini içermektedir. Rekombinant aşılar geleneksel toksoidlere göre çeşitli avantajlar sunmaktadır. Bu tez çalışmasında, Clostridium perfringens tip A intoksikasyonları için koruyucu ve tedavi edici amaçlı rekombinant enterotoksin, Alfa ve Beta2 toksin pET-AH-CT-CPA, pET-AH-CT-CPE ve pET-AH-CT-CPB2 geliştirildi. Ayrıca bu çalışma,  üretilen rekombinant protein aşılarının kullanılan ana stratejileri ve bu moleküllerin insan ve hayvan enfeksiyonlarına özellikle gıda enfeksiyonlarına karşı bir antiserum ve aşı olarak potansiyelini tartışmaktadır. 

Anahtar Sözcükler: Alfatoksin, Beta2 toksin, Clostridium perfringens, Enterotoksin,  Rekombinant teknoloji.

Abstract:
Clostridium perfringens is a spore-forming gram-positive and up to 18 toksin-producing bacterium found in the gastrointestinal tract of healthy humans and animals. Species are divided into five toksin types (A-E) according to the toksins produced by the bacteria: alpha, beta, epsilon, or iota. Clostridial toksins are main pathogenic virulence of Clostridium perfringens that have been associated with a wide range of diseases in both humans and domestic animals. Clostridium perfringens alpha-toksin is an important agent in gas gangrene and causes hemolysis, platelet aggregation, contraction of blood vessels, superoxide generation, cytokine storm, and ultimately death. C. perfringens enterotoksin (CPE) is responsible for causing the gastrointestinal symptoms of several C. perfringens food- and nonfood-borne human gastrointestinal diseases. C. perfringens beta2 toksin (CPB2) is an important virulent factor of necrotic enteritis and a potential accessory toksin in gastrointestınal diseases of humans and domestic animals. The use of rekombinant toksin against different types of toksins may be an effective approach in the prevention and therapeutic of intoxication caused produced by C. perfringens. Rekombinant toksin proteins are potential preventive and therapeutic candidates against Clostridial toksins. Vaccines that produce neutralizing antibodies are reported as the most common prophylactic measures currently in use. These vaccines contain the C-terminal region of toksins. Rekombinant vaccines offer several advantages over conventional toxoids. In this thesis, rekombinant enterotoksin, Alpha and Beta2 toksins for preventive and therapeutic purposes for Clostridium Perfringens type A intoxications pET-AH-CT-CPA, pET-AH-CT-CPE and pET-AH-CT-CPB2 were developed. In addition, this study discusses the main strategies used in rekombinant protein vaccines and the potential of these molecules as an antiserum and vaccine against human and animal infections, especially food infections. 

Keywords: Alpha‐toksin, Beta2 toksin, Clostridium perfringens, Enterotoksin, , Rekombinant technology.