Alkol ve/veya madde bağımlısı bireylerin algıladıkları sosyal destek, yalnızlık ve sosyal uyum düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between perceived social support, loneliness, and social adjustment levels of alcohol and/or substance addicted individuals
Yazar: AYŞEN ALIŞ
Danışman: PROF. DR. GÜLAY GÜNAY
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Alkol bağımlılığı = Alcohol dependents ; Bağımlılık = Dependency ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Narkotikler = Narcotics ; Sosyal destek = Social support ; Sosyal uyum = Social adjustment ; Yalnızlık = Loneliness

Özet:
Bağımlılık, kişinin hayatı boyunca kendisinde ve çevresinde gözlemleyebileceği hastalıklardandır. Dünya'da ve ülkemizde bağımlılığının giderek artması sadece bireyi değil ailesini, çevresini ve toplumu etkilemektedir. Bağımlılık biyolojik yönlerinin yanında psikososyal açıdan da ele alınmayı gerektiren halk sağlığı sorunlarının başında gelmektedir. Bu nedenle bağımlılığın kapsamlı bir şekilde ele alınması bağımlılıkla mücadele de önleme ve müdahale yöntemlerinin geliştirilmesinde büyük önem taşımaktadır. 
Araştırmada, alkol ve/veya madde bağımlısı bireylerin algıladıkları sosyal destek, yalnızlık ve sosyal uyum düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, Muğla Yeşilay Danışmanlık Merkezi (YEDAM)'ne ayaktan alkol ve/veya madde bağımlılığına yönelik psikososyal destek almak için başvuran basit seçkisiz örnekleme yöntemi ile seçilen 87 bireye ulaşılmıştır. Katılımcılara demografik bilgilerinin yanı sıra alkol ve/veya maddeye başlama nedeni, yaşı, bağımlılık öyküsü gibi sorular ve Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği, Sosyal Uyum Kendini Değerlendirme Ölçeği uygulanmıştır.
Araştırmada genç ve çalışan katılımcıların madde kullanım sıklığının daha yüksek olduğu, yaş artışı ve emeklilikle birlikte alkol kullanım sıklığının arttığı saptanmıştır. Katılımcıların yaşı yükseldikçe arkadaşları tarafından daha fazla desteklendiği, madde başlama yaşı yükseldikçe sosyal çevre ve romantik ilişkilerinde kendilerini sosyal ve duygusal anlamda daha yalnız hissettikleri görülmüştür. Araştırma sonuçlarına göre alkol ve madde bağımlısı bireylerin sosyal anlamda ne kadar destek görürler ve kendilerini yalnız hissetmezlerse o kadar topluma uyum sağlamalarının mümkün olacağı sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlar ışığında bağımlılıkla mücadelede önleme ve müdahale yöntemlerinin etkin bir şekilde uygulanabilmesi için bireyin sosyal destek sistemlerinin tedaviye entegre edilmesi ve sosyal hizmet uzmanlarının istihdam oranlarının arttırılması önerilmektedir.

Abstract:
Addiction is one of the diseases that a person can observe in himself and his surroundings throughout his life. The gradual increase in addiction in the world and in our country affects not only the individual, but also his family, environment and society. Addiction is one of the leading public health problems that need to be addressed in terms of psychosocial as well as biological aspects. For this reason, comprehensive treatment of addiction is of great importance in the development of prevention and intervention methods in the fight against addiction.
In the study, it was aimed to examine the relationship between alcohol and/or substance addicted individuals' perceived social support, loneliness and social cohesion levels. In this direction, 87 individuals who applied to Muğla Green Crescent Counseling Center (YEDAM) for outpatient psychosocial support for alcohol and/or substance addiction were reached, selected by simple random sampling method. In addition to demographic information, questions such as the reason for starting alcohol and/or history use, age, addiction, Perceived Social Support Scale, Social and Emotional Loneliness Scale, and Social Adjustment Self-Assessment Scale were applied to the participants.
In the study, it was determined that the frequency of substance use was higher in young and working participants, and the frequency of alcohol use increased with increasing age and retirement. It was observed that as the age of the participants increased, they were more supported by their friends, and as the age of substance onset increased, they felt more alone in their social environment and romantic relationships, both socially and emotionally. According to the results of the research, it has been concluded that the more socially supported individuals with alcohol and substance addictions and the more they do not feel alone, the more it will be possible for them to adapt to society. In the light of these results, it is recommended to integrate the individual's social support systems into treatment and to increase the employment rates of social workers in order to effectively implement prevention and intervention methods in the fight against addiction.