İki uçlu duygudurum bozukluğu olgularında dopamin ve serotonin ilişkili bazı mikroRNA (MİRNA) ekspresyon düzeylerinin araştırılması
Investigation of some dopamine and serotonin related microrna (MİRNA) expression levels in bipolar disorder
Yazar: SEVİNÇ TEKİN
Danışman: PROF. DR. MEHMET EMİN ERDAL
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Affektif bozukluklar = Affective disorders ; Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Dopamin = Dopamine ; Gen ifadesi = Gene expression ; Mikro RNA = Micro RNA ; RNA = RNA ; Serotonin = Serotonin

Özet:
İki uçlu duygudurum bozukluğu (bipolar bozukluk) (manik depresif hastalık), bir düzen içinde olmaksızın tekrarlayan, depresif, manik ya da her ikisini de kapsayan karma dönemlerin gözlendiği, kronik seyirli bir duygu durum bozukluğudur. Yapılan araştırmalar sonucunda hastalığın etiyolojisinde genetik faktörlerin etkili olduğunun netlik kazanması ile bipolar bozuklukta genetik, özellikle de moleküler genetik çalışmalar oldukça ilgi görmektedir. Aday gen çalışmaları sonucunda dopamin ve serotonin metabolizmasında görevli olan genler oldukça dikkat çekmektedir. Bu çalışmada, dopamin ve serotonin metabolizmasında kritik rolleri olan 5 geni, en yüksek skorla hedefleyen 6 miRNA'nın (hsa-miR-145-5p, hsa-miR-376a-3p, hsa-miR-3680-5p, hsa-miR-4253-5p, hsa-miR-4482-3p, hsa-miR-4725) ekspresyon profilinin Real-Time PCR (RT-PCR) sistemi araştırılması hedeflenmiştir. 56 hasta ve 52 sağlıklı grupları ile yapılan çalışmada TaqMan Prob Yöntemi kullanılmıştır. Bulgularımız doğrultusunda 4 miRNA' nın (hsa-miR-376a-3p, hsa-miR-3680-5p, hsa-miR-4253-5p, hsa-miR-4482-3p) ekspresyon düzeyi hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde artmış bulunmuştur (p<0,05). Bir miRNA'nın (hsa-miR-145-5p) ekspresyon düzeyi hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde azalmış bulunmuştur (p<0,05). Bir miRNA'nın (hsa-miR-4725) ise hastalıkla arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0,05). Bulgularımız, miR-376a, miR3680-5p, miR-4253-5p, miR-4482-3p ve miR145-5p' nin bipolar bozukluk için aday biyomarkerlar olabileceğini ve hastalığın tanı ve tedavi dönemine ışık tutabileceğini önermektedir.

Anahtar Kelimeler: Bipolar Bozukluk, Dopamin, Ekspresyon, miRNA, Serotonin (5 adet).

Abstract:
Bipolar disorder (also known as manic-depressive illness) is a chronic mood disorder in which there is a recurrent, depressive, manic or mixed episodes that is not observed in any order. Previous studies shows that dopamine and serotonin releated genes are involved in bipolar disorder pathophysiology. Recent studies suggest that microRNA (miRNA) levels in brains of bipolar disorder patients are significantly altered, and these changes may offer insight into bipolar disorder pathology or etiology. In this study we aimed to investigate 6 miRNA's (hsa-miR-145-5p, hsa-miR-376a-3p, hsa-miR-3680-5p, hsa-miR-4253-5p, hsa-miR-4482-3p, hsa-miR-4725) expression levels. This miRNA's target 5 genes which have critical roles on biogenesis and metabolism of dopamine and serotonin. 56 case and 52 control groups were included in the study and real-time PCR (RT-PCR) was performed and TaqMan probe method was used to evaluate the expression of  selected miRNAs. The four miRNAs (hsa-miR-376a-3p, hsa-miR-3680-5p, hsa-miR-4253-5p, hsa-miR-4482-3p) were all up-regulated in case group acording to control group (p<0,05). One miRNA (hsa-miR-145-5p) was down-regulated in case group acording to control group (p<0,05). And no significant alteration was found for miR-4725 between case and control groups. Our findings suggest that miR-376a, miR3680-5p, miR-4253-5p, miR-4482-3p and miR145-5p may be candidate biomarkers for bipolar disorder and may illuminate the diagnosis and treatment period of the disease.

Keywords: Bipolar Disorder, Dopamine, Expression, miRNA, Serotonin (5 keywords).