Zeytin, zeytinyağı ve zeytin yaprağında bulunan bazı fenolik bileşiklerin tayinleri için elektrokimyasal ve kromatografik yöntemlerin geliştirilmesi
Development of electrochemical and chromatographic methods for the determination of phenolic compounds in table olive, olive oil and olive leaves
Yazar: MUSTAFA CİTTAN
Danışman: PROF. DR. ALİ ÇELİK
Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Analitik Kimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Kimya = Chemistry
Dizin: Adsorptif sıyırma voltametrisi = Adsorptive stripping voltammetry ; Bitki fenolikleri = Plant phenolics ; Kromatografi-sıvı = Chromatography-liquid

Özet:
Bu çalışmada, zeytin, zeytinyağı ve zeytin yaprağında bulunan bazı fenolik bileşiklerin tayinleri için elektrokimyasal ve kromatografik yöntemlerin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Dünya genelinde doğal antioksidanlara (gıdaların biyoaktif bileşenleri gibi) karşı giderek artan bir ilgi oluşmaktadır. Zeytin (Olea europaea L.) meyvesi, yağı ve yaprağı ile birlikte antioksidan kaynağı olan fenolik bileşikler bakımından oldukça zengindir. Diğer taraftan, zeytin ağacı ülkemizin bulunduğu coğrafi konum ve sahip olduğu iklim özellikleri sayesinde ülkemizde bolca yetişmektedir. Bu nedenle mükemmel derecede antioksidan kaynakları olan ve ülkemiz açısından önemli ticari değere sahip sofralık zeytin, zeytinyağı ve zeytin yapraklarında söz konusu fenolik bileşiklerin nicel tayinleri için analitik yöntemlerin geliştirilmesi önem arz etmektedir.
Güçlü bir antioksidan olan oleuropein yalnızca oleaceae familyasına ait bitkilerde bulunur. Çalışmada öncelikle, oleuropein tayini için çok duvarlı karbon nanotüp ile modifiye edilmiş camımsı karbon elektrot kullanılarak gerçekleştirilen bir elektrokimyasal yöntem önerilmiştir. Yalın camımsı karbon elektrot ile karşılaştırıldığında, oleuropein yükseltgenme pik akımı, modifiye elektrot üzerinde yaklaşık 340 kez artmıştır. Önerilen teknik valide edilmiş ve valide yöntem bir zeytin yaprağı ekstraktında oleuropeinin tayini için başarıyla uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlar, LC-ESI-MS/MS yöntemi ile elde edilen veriler ile uyum içerisindedir. Çalışmada daha sonra, 31 fenolik bileşiğin analizleri için LC-ESI-MS/MS kullanılarak gerçekleştirilen basit bir yöntem valide edilmiştir. Valide yöntemin analitik özellikleri, söz konusu yöntemin zeytin yaprağı örneklerinde bulunan fenolik bileşiklerin rutin analizlerinde oldukça kullanışlı olduğunu açıkça göstermektedir.

Abstract:
In this study, it is aimed to develop electrochemical and chromatographic methods for the determination of phenolic compounds in table olive, olive oil and olive leaves.
There is a rising interest in natural antioxidants as bioactive components of foods. Olive (Olea europaea L.) is quite abundant in terms of phenolic compounds which are antioxidant sources together with fruit, oil and leaf. On the other hand, the olive tree grows abundantly in our country thanks to the geographical location of our country and its climate characteristics. Therefore, it is important to develop analytical methods for the quantitative determination of phenolic compounds in table olive, olive oil and olive leaves, which are excellent antioxidant resources and have significant commercial value for our country.
Oleuropein, a powerful antioxidant, is found only in plants belonging to the oleaceae family. In present study, a multi-walled carbon nanotube modified glassy carbon electrode was proposed to prepare an electrochemical sensing platform for the determination of oleuropein. Compared to the bare glassy carbon electrode, the oxidation peak current of oleuropein increased about 340 times at the modified electrode. The proposed technique was validated and the validated method was successfully applied to the determination of oleuropein in an olive leaf extract. The results obtained were in agreement with those obtained by LC-ESI-MS/MS. Moreover a simple method was validated for the analysis of 31 phenolic compounds using LC-ESI-MS/MS. Analytical properties of the validated method was satisfied the routine analysis of phenolic compounds in olive leaves samples.