Psikolojik danışmanlık ve rehberlik öğretmenlerinin kekemelik bilgi düzeylerinin incelenmesi: Samsun örneklemi
Investigating stuttering knowledge levels of psychological counseling and guidence teachers: Samsun sample
Yazar: ZEYNEP GAZALİ BOZTARLA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM YAŞAR
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Gelişimsel kekemelik çocukluk döneminde başlayan, konuşmada tekrarlar,
uzatmalar ve bloklarla karakterize bir akıcı konuşma bozukluğudur. Çocukların okulda
çok uzun zaman geçirdikleri düşünüldüğünde en çok etkileşim kurdukları yetişkinlerin
öğretmenler olması, öğretmenleri erken tanılama için en önemli meslek gruplarından
biri haline getirmektedir. Psikolojik danışmanlık ve rehberlik (PDR) öğretmenlerinin
kekemeliği olan çocuk ve ergenlerde okul ortamında öncelikli olarak karşılaşma
olasılıkları yüksek olduğundan kekemelik hakkında yeterli bilgiye sahip olması
önemlidir. Bu çalışma, Samsun ili Atakum ilçesindeki devlet okullarında görev yapan
PDR öğretmenlerinin kekemelik hakkındaki bilgi düzeylerini incelemeyi
amaçlamaktadır. Çalışmada tek grup öntest-sontest karşılaştırma deseni kullanılmıştır.
Araştırmaya 68 PDR öğretmeni katılmış ve öğretmenlere "Kekemelik Hakkında
Öğretmenlerin Bilgi Düzeyini İnceleme Anketi" uygulanmıştır. Anket, kekemelik
alanında kullanılan öğretmen farkındalık anketleri ve konuyla ilgili makaleler
taranarak oluşturulmuştur. Öğretmenler anketi ilk kez tamamladıktan sonra
araştırmacı tarafından yüz yüze eğitim verilmiştir. Eğitim tamamlandıktan 1 ay sonra
öğretmenlere tekrar anket sunulmuştur. Bulgular, eğitim öncesi ve sonrası anket
verilerinin karşılaştırılması sonucunda anlamlı bir fark olduğunu göstermektedir
(p<.05). Ancak anketin davranış örüntüleri ve sınıf içi stratejileri inceleyen bölümünde
eğitim öncesi ve sonrası veriler arasında anlamlı bir fark bulunmuştur (p<.05). Sonuç
olarak, çalışmanın bulguları eğitim öncesi PDR öğretmenlerinin kekemelik hakkındaki
bilgi düzeyinin sınırlı olduğunu göstermektedir. Verilen eğitim, PDR öğretmenlerinin
hem kekemelik bilgi düzeyini hem de kekemelikle ilgili davranış örüntüleri ve sınıf içi
stratejiler hakkındaki bilgi düzeylerini artırmıştır. Bu sonuçlar, öğretmenlerin
bilgilendirilmeleri ile kekemelik konusunda daha bilinçli ve etkili bir şekilde
çalışabileceğini göstermektedir.
Anahtar Sözcükler: Kekemelik, Rehberlik öğretmeni, Okul, Kekemeliğe ilişkin
bilgi düzeyi

Abstract:
Developmental stuttering is a fluent speech disorder that begins in childhood and
is characterized by repetitions, prolongations and blocks in speech. Given that children
spend a significant amount of time at school, teachers, as the primary adults they
interact with, play a crucial role in early identification of stuttering, making them one
of the most important professional groups for recognizing stuttering (Abdalla & St.
Louis, 2014; Al-Qaisi et al., 2020; Gottwald & Hall, 2003; Irani et al., 2012; Rocha et
al., 2022). It is important for school guidance and counseling (SGC) teachers to have
sufficient knowledge about stuttering, as they are highly likely to encounter children
and adolescents with stuttering in the school environment. The aim of this study is to
examine the knowledge levels of SGC teachers regarding stuttering before and after
an informative training session in Atakum district of Samsun province, Turkey. The
research design employed in this study is a single-group pretest-posttest comparison.
Sixty-eight SGC teachers participated in the research, and they were administered the
"Survey on Teachers' Knowledge Level about Stuttering." The survey was developed
by reviewing teacher awareness surveys and relevant articles in the field of stuttering.
After completing the survey for the first time, the teachers received face-to-face
training from the researchers. One month after the completion of the training, the
survey was administered to the teachers again. The findings indicate a significant
difference between the pre-training and post-training survey data (p<.05). On the other
hand, a significant difference was found in the section of the survey that explores
behavior patterns and classroom strategies (p<.05). In conclusion, the findings of the
study indicate that the knowledge levels of SGC teachers regarding stuttering were
limited before the training. The training provided effectively increased both their
knowledge level about stuttering and their knowledge level about behavior patterns
and classroom strategies related to stuttering. These results demonstrate that with
proper education, teachers can work more consciously and effectively in the field of
stuttering.
Keywords: Stuttering, Guidance and counseling teachers, School, Level of knowledge
on stuttering