4-6 yaş grubu çocukların öğrenme sürecinde çoklu zeka teorisinin yeri
Determining multiple intelligences pre-school children (4-6 age) in learning process
Yazar: BURCU ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ.DR. AHMET AYPAY
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma, 4-6 yaş grubu çocukların öğrenmede çoklu zeka teorisindebelirtilen zeka alanlarından hangilerini daha fazla kullanmaya eğilim gösterdiklerinive anne-baba eğitim düzeyi, anne-baba meslek grubu ve sosyo-ekonomik düzeyegöre zeka alanlarının farklık gösterip göstermediklerini saptamak amacıylayapılmıştır. Tarama modeli temel alınarak gerçekleştirilen bu araştırmanınörneklemini, 2004-2005 eğitim-öğretim yılı Çanakkale ili merkez ilçede bulunan üçözel anaokulu ve ilkokul bünyesindeki dört anasınıfı olmak üzere yedi okuldabulunan, 232 çocuk ve 232 veli oluşturmaktadır.Araştırmada veri toplama aracı olarak veli anket formu ve TIMI (TeeleInventory of Multiple Intelligences) testi kullanılmıştır. Verilerin analizinde,betimsel istatistikler, yüzde, frekans kullanılmıştır. Gruplar arasındaki anlamlıfarklılık olup olmadığını belirlemek için t-testi, Tek Faktörlü Varyans Analizi vePearson Korelasyon Katsayısı kullanılmıştır.Araştırmanın bulgularına göre, araştırmaya katılan çocukların yedi zekaalanına göre öğrenme esnasında baskın olarak kullandıkları zeka alanları sırasıyla;Görsel-uzamsal zeka, bedensel-kinestetik zeka, mantıksal-matematiksel zeka, sözel-dilsel zeka, kişilerarası-sosyal zeka, kişisel-içsel zeka ve ritmik-müzikal zekabulunmuştur. Kız çocukların kişisel içsel zeka puan ortalamaları, erkek çocuklarınkişisel içsek zeka puan ortalamalarından daha yüksek bulunmuştur. Araştırmayakatılan çocukların zeka alanlarının cinsiyete göre dağılımında kız çocukların birincisırada görsel-uzamsal zeka, ikinci sırada bedensel-kinestetik zeka ve üçüncü sıradasözel-dilsel zekalarını baskın olarak kullandıkları belirlenmiştir. Erkek çocuklarınise, birinci sırada görsel-uzamsal zeka, ikinci sırada bedensel-kinestetik zeka veüçüncü sırada mantıksal-matematiksel zekalarını baskın olarak kullandıklarıgörülmüştür.Bu yaş grubundaki çocukların öğrenme esnasında baskın olarak kullandıklarızeka alanları sosyo-ekonomik düzeylerine, anne-baba eğitim düzeyine ve anne-meslek grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık (p<0.05) göstermektedir.Baba meslek grubuna göre bu yaş grubundaki çocukların öğrenme esnasındabaskın olarak kullandıkları zeka alanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farkbulunmamıştır (p>0.05).Anahtar Sözcükler: Okul Öncesi Eğitim, Çoklu Zeka Teorisi, Zeka, Öğrenme

Abstract:
This study investigated the tendency of using dominant multiple intelligencetypes of the children aged four to six in learning and it aimed at determining whetherchildren?s intelligence type differ depending on their parents? educational level,career and SES or not. The sample comprised 232 children and 232 parents who wererandomly selected from seven schools in Çanakkale city centre in 2004-2005academic years, three of which were private kindergartens and four of which werestate kindergarten embedded in state primary schools.In this study, the data were collected by means of a questionnaire applied tothe parents and TIMI (Teele Inventory Multiple Intelligences). The data wereanalysed by using descriptive statistics, percentages, and frequencies. T tests,Pearson Product Moment Correlation Coefficients, and ANOVA techniques wereused to find out whether significant differences exist among groups.The study results indicated that the dominant intelligence type of the childrenparticipated in the study among the seven intelligence types was Visual-SpatialIntelligence and the others were as listed: Bodily-Kinaesthetic Intelligence, Logical-Mathematical Intelligence, Verbal-Linguistic Intelligence, Interpersonal Intelligence,Intrapersonal Intelligence, and Musical Intelligence. It was pointed out that the scoreof the Interpersonal Intelligence of the female children was higher than the malechildren. The distribution of the intelligence types in term of sex factor revealed thatfemale children prefer to use Visual-Spatial Intelligence in the first palace, nextBodily-Kinaesthetic Intelligence and then Verbal-Linguistic Intelligence; whereasmale children prefer to use Visual-Spatial Intelligence in the first palace, nextBodily-Kinaesthetic Intelligence and then Logical-Mathematical Intelligence.The study results exposed that there was a significant statistical relationamong the dominant intelligence type used in learning and socio-economic level ofthe students, their parents? educational level, and mothers? careers (p<0.05).It is revealed that there was not a significant statistical relation betweenchildren?s? dominant intelligence type used in learning and their fathers? career(p>0.05).Key Words: Pre-school Education, Intelligence, Theory of MultipleIntelligences and Learning.