Erken dönemde dehidratasyon riski olan bebeklerin saptanmasında ve emzirme süresinin tahmininde emzirmeyi değerlendiren testlerin kullanımı
The use of breastfeeding assesmant tools in early detection of babies under dehydration risk and estimating of breastfeeding duration
Yazar: NİLGÜN ALTUNTAŞ
Danışman: PROF. DR. YILDIZ ATALAY
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Yenidoğan Bilim Dalı
Derece: Tıpta Yan Dal Uzmanlık, 2012
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Bebekler = Infant ; Dehidratasyon = Dehydration ; Emzirme = Breast feeding

Özet:
WHO ve AAP, bebeklerin 6 aya kadar tek başına AS ile beslenmesini önermektedir. Ancak çeşitli nedenlerle ek gıdalara erken başlanmaktadır. Emzirmeyi erken kesme nedenlerinin tespit edilmesi ve bunları önlemeye yönelik stratejiler geliştirilmesi önemlidir.Bu çalışma emzirmeyi değerlendiren testlerden LATCH ve IBFAT'ın erken dehidratasyon ve emzirme süresini öngörmede değerli olup olmadığını tespit etmek, annenin özgüveninin ve depresyonun emzirme süresi üzerine etkisini araştırmak ve emzirmeye etki eden diğer faktörleri saptamak amacı ile yapılmıştır.151 sağlıklı term tekiz bebek ve anneleri çalışmaya alındı. Hastanede bebeklerin emmeleri LATCH, IBFAT, annelerin özgüvenleri BSES-SF skorları ile değerlendirildi. Taburculuk sonrası bebeklerin kilo kayıpları ve ilk 4 ay beslenme şekilleri takip edildi. Ayrıca annelere 10.gün ve 2.ayda Edinburg Depresyon Ölçeği uygulandı. Kilo kaybı (?10 ve <10 kilo kaybedenler) ve ilk 4 ayda tek başına AS alma durumuna göre (tek başına AS alanlar ve alamayanlar) gruplar karşılaştırıldı.Doğum sonrası AS'ne başlama ve taburculuk sırasında AS verilme oranı %100 tespit edilmiştir. Erken dönemde bebeklerin %16'sında ?%10 kilo kaybı görülmüştür. Erken dönemde mama başlama oranı %20 tespit edilmiştir.Primipar olma, emzirme deneyiminin olmaması, annenin düşük emzirme hedefi, ilk hafta formül mama kullanımı, pompa kullanımı, meme çatlağı, göğüs ucu problemleri, sütün ilk saat içerisinde gelmemiş olması ?%10 kilo kaybı için risk faktörleri olarak saptanmıştır. Yüksek LATCH (tüm saatler) , IBFAT skorları (12., 24. ve 48.saat ) ve BSES-SF skorları <%10 kilo kaybı ile birliktelik göstermekte idi.İlk 4 ay tek başına AS verilme oranları; 1. ayda %75,5, 2 ayda %76,2, 3 ayda %76,2, 4 ayda %68,9 olarak tesbit edildi. 4 ay boyunca tek başına AS ile besleme ise %55,6 olarak saptandı.LATCH (ilk), İBFAT (12 ve 24.saat) ve BSES skorları (ilk ve 24.saat) tek başına AS alanlarda anlamlı şekilde daha yüksek tesbit edildi. Testler birbirleri ile uyumlu idi ve saatler içinde skorlar yükseldi. Kilo kaybını ve tek başına AS alımını tahmin etmede duyarlılık ve özgünlükleri düşük olmakla birlikte NPV'leri yüksek bulundu.Emzirmeyi değerlendirme yöntemleri yüksek desteğe ihtiyacı olan bebek ve annelerin tesbitinde sağlık personeline yardımcı olabilir.

Abstract:
WHO and the AAP recommend that infants should be exclusively breastfed for approximately the first 6 months of life. However, due to various reasons are started early complementary foods. It is important to detect the reasons of early breastfeeding cessation and develop strategies to prevent them.This study?s aim was to perform with these objectives; to evaluate the value of the breastfeeding assessment tools (LATCH and IBFAT) in prediction early dehydration and breastfeeding duration; to detect the affect of the mother's self-confidence and depression status on breastfeeding duration; to detect the risk factors affecting breastfeeding.151 healthy full-term and singleton infants and their mothers were included in this study. LATCH, IBFAT scores for the babies and BSES-SF scores for the mothers were assessed by professional staff during in-hospital stay. The weight and feeding patterns of infants were followed up first 4 months post discharge. Edinburg depression scale was assessed on the 10th day and within 4-8 weeks. The groups were compared according to weight loss (weight loss ?10% and <10%) and feeding pattern (exclusively breastfeeding or not in the first 4 months). The breastfeeding initiation rate and breastfeeding rate at hospital discharge was 100%. Formula initiation rate in the first week was 20%.Limited experiences with breastfeeding, primiparity, low breastfeeding goal, formula initiation in the first week, the use of pumps, breast crack and nipple problems, delayed lactation were identified as risk factors for weight loss ? 10%. LATCH (all scores), IBFAT (12th, 24th, 48th hours) and BSES-SF (all scores) scores were higher in the group with weight loss <10% than the group with weight loss ?10%. Exclusively breastfeeding rates were 75,5% in the first month, 76,2% in the second month, 76,2 in the third month, 68,9% in the fourth month. Exclusively breastfeeding rate was 55,6% for four months. LATCH (all scores), IBFAT (12th, 24th hours) and BSES-SF (first, 24th) scores were higher significantly in the exclusively breastfeed infants. The sensitivity and specificities of the tests were low but NPVs of the tests were high to estimate excessive weight loss and exclusively breastfeeding duration.Breastfeeding assessment tools can be helpful for the professional staff to detect the infants and mothers who needs support.