Divriği Kalesi kazısı metal buluntuları (2006-2018)
Metal finds from Divriği Castle excavations (2006-2018)
Yazar: DERYA ACAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERYEM ACARA ESER
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Arkeolojik kazılar = Archaeological excavations ; Divriği Kalesi = Divrigi Castle ; Kaleler = Fortnesses ; Madeni kaplar = Metal containers ; Metal kaplar = Metal vessels

Özet:
Divriği Kalesi'nde, 2006-2018 yılları arasındaki kazılarda bulunan metal eserlerin incelenmesine yönelik bu çalışmada, çoğu günlük yaşamda kullanılmış ve çivi, nal gibi yerel atölyelerin ürünü olan buluntuların değerlendirilmesi ve maden sanatı içerisindeki yerinin saptanması hedeflenmiştir. Her grup önce genel özellikleri ve işlevleri açısından ayrı başlıklar altında tanıtılmıştır. Kalenin jeolojik ve coğrafi durumu nedeniyle alanda stratigrafik bir kazı yapmak güç olduğundan, buluntuların tarihlendirilmesi benzer örnekler ile karşılaştırarak ve Kalenin tarihçesi, Kalede egemen olan gruplar göz önüne alınarak yapılmıştır. Özellikle, benzerleri Anadolu'da tespit edilemeyen buluntularla ilgili soru işaretlerinin çözülmesi amaçlanmıştır. Günlük sosyal yaşamı dolduran birçok metal eserin yaşantımızda ne kadar önemli oldukları, işlevleri değişmeden günümüze ulaşmış örneklerle ortaya çıkmaktadır.
Buluntuların niteliği ve tarihlendirmeleriyle ilgili yapılan genel değerlendirmede çoğunluğu bakır alaşım malzemeden yapıldıkları, Kalede yapılan kazı çalışmalarında tüm alanlardan metal objelerin geldiği ve Geç Roma-Erken Bizans döneminden itibaren Beylikler, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerine ait kişisel kullanıma ve günlük yaşama ait eşyaların olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Divriği Kalesi, Metal, Bizans, Mengücekliler, Selçuklu, Osmanlı.

Abstract:
In this study that has been intended examination of metal objects, which were found in excavations carrying out in Divrigi Castle between 2006 and 2018, it has been targeted firstly the evaluation of findings in which most of them were used in daily life and which they were products of local workshops like nail and horseshoe and the determination of place of these findings in metal works secondly. Each group was firstly introduced under separate headings in terms of their general characteristics and functions. Since it is difficult to carry out a stratigraphic excavation in the area due to the geological and geographical situation of the castle, the dating of the findings was made by comparing with similar examples while history of the castle was generated by taking into consideration of the dominant groups in the castle. In particular, it was aimed to solve the question marks about the findings whose similarities could not be detected in Anatolia. By means of examples, it emerges the importance of many metal objects, which occupy daily social life, in our life and the fact that these metal objects have reached today with their unchanged functions.   
In the general evaluation that has been made about the characteristics and the dating of the findings, it has been detected that most of the findings were made from copper alloy material. In the excavation works that were carried out in the castle, it was observed that metal objects were obtained from all part of the excavation area. The findings, which were parts of mostly individual usage and daily life pertain to the period from Late-Roman and Early-Byzantine to periods of Beyliks, Seljuk and Ottoman.
Key Words: Divrigi Castle, Metal, Byzantine, Mengucheks, Seljuk, Ottoman.