Farklı terbiye sistemlerinin M 26 ve MM 106 anaçları üzerine aşılı braeburn ve red chief elma çeşitlerinde ağaçların gelişimi, verim ve meyve kalitesi üzerine etkileri
The effects of training systems on tree growth, yield and fruit quality in braeburn and red chief apple cultivars on M 26 and MM 106 rootstocks
Yazar: EMİNE KÜÇÜKER
Danışman: PROF. DR. YAKUP ÖZKAN
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Anaçlar = Rootstocks ; Elma = Apple ; Meyve kalitesi = Fruit quality ; Verim = Yield

Özet:
Çalışma 2008-2009 yıllarında, Tokat koşullarında M 26 ve MM 106 anaçlarına aşılı Braeburn ve Red Chief elma çeşitlerinde yürütülmüştür. Araştırmada, 2006 yılı Aralık ayında tek sıralı 3,5x1,5 m mesafe ile dikilen fidanlara Slender Spindle, Hytec, Vertical Axis terbiye sistemleri; 4x2 m mesafe ile dikilen fidanlara Modifiye Lider terbiye sistemi uygulanmıştır.Tel-herek kombinasyonu üzerinde geliştirilen ağaçların; vejetatif gelişimi, verim ve meyve kalite performanslarının incelendiği çalışmada dikimden 2 yıl sonra M 26 anacı üzerindeki kombinasyonlarda terbiye sisteminin gövde kesit alanına etkisi görülmezken, MM 106 anacı üzerinde en yüksek gövde kesit alanı Hytec (1049,16 mm²) sisteminde saptanmış, bunu MM 106/Vertical Axis (961,65 mm²) kombinasyonu takip etmiştir. Araştırmada aynı dikim sıklığında en büyük taç hacmi MM 106/Vertical Axis kombinasyonundan (2,68 m³) elde edilirken en küçük taç hacmi M 26/Hytec (1,04 m³) kombinasyonunda belirlenmiştir. Bu sonuçlara göre terbiye sistemlerinin taç hacmi üzerine etkili olduğu görülmüştür.M 26 ve MM 106 anacı üzerindeki tüm kombinasyonlarda verim etkinliği üzerine terbiye sistemlerinin etkisi görülmezken, dekara verim değerlerinde en yüksek değer MM 106/Vertical Axis kombinasyonunda (860,10 kg/da) elde edilmiş, bunu M 26/Vertical Axis kombinasyonu (716,33 kg/da) izlemiştir. M 26 ve MM 106 anaçlarında meyve kalite kriterleri üzerine terbiye sisteminin etkisi görülmezken, kırmızı rengi temsil eden `a' değeri Red Chief/M 26/Vertical Axis kombinasyonunda (23,68), Red Chief/MM 106/Modifiye Lider kombinasyonunda ise (25,94) olarak belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre meyve renk oluşumunda ağaç yüksekliği ile birlikte dikim sıklığının da etkili olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was carried out with Braeburn and Red Chief apple cultivars grafted on M 26 and MM 106 apple rootstocks in Tokat ecological conditions during 2008-2009. In the study, Slender Spindle, Hytec, Vertical Axis training systems were applied on the trees planted with 3,5x1,5 m intervals; Modified Leader training system was applied on the trees planted with 4x2 m intervals, where all the trees were planted in 2006 December. The vegetative growth, yield and fruit quality performances of the trees constituted on wire-stake combination system were analysed during two years.In the study, where vegetative growth, yield and fruit quality performances of the trees grown on wire-stake combination system were evaluated, the training systems on the M 26 rootstock combinations did not have any effect on the trunk sectional area after two years from planting. On the other hand, the highest trunk cross sectional area were obtained from Hytec system with 1049,16 mm² on MM 106 and this was followed by MM 106/Vertical Axis combination with 961,65 mm². Considering the same planting distances and the same rootstocks, while the highest canopy volume was obtained MM 106/Vertical Axis combination with 2,68 m³, the lowest one was from M 26/Hytec combination with 1,04 m³. At a result of this, it can be said that canopy volumes were affected by training systems.In all combinations on the M 26 and MM 106 rootstocks, while the training systems had no effect on the yield efficiency, the highest values for yield per decare were obtained from MM 106/Vertical Axis combination with 860,10 kg/da and this was followed by M26/ Vertical Axis combination with 716,33 kg/da. The fruit quality parameters were not also affected by training systems of the trees on M 26 and MM 106 rootstocks. On the other side, `a values? which represents red color were differed by combinations used in the study, where `a value? was 23,68 in Red Chief/M26/ Vertical Axis combination and 25,94 in Red Chief/MM106/Modifiye Lider combination. According to these results, not only tree higth but also planting distances affected the fruit color.