Erken KOAH olgularında spirometrik verilerin yıllık takibi ve klinik bulgular ile karşılaştırılması
Annual follow-up of spirometric data and comparison with clinical findings in early COPD cases
Yazar: UMUT DİLEGELEN
Danışman: PROF. DR. SEVGİ BEHİYE SARYAL
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Prognoz = Prognosis ; Spirometri = Spirometry

Özet:
Giriş ve Amaç: KOAH günümüzde spirometrik verilere bağımlı bir tanıdır. Ancak KOAH olarak değerlendirilmeyen; risk faktörleri, semptomları ve/veya radyolojik bulguları olan hastalar KOAH hastalarına benzer atak sayıları ve mortaliteye sahiptirler. Bu gruba erken KOAH denilmektedir. Son yıllarda bu gruba olan ilgi artmıştır. Hastalığın erken evresinde etkilenmeler küçük havayollarından başladığı için buna yönelik ileri araştırmalar yapılmaktadır.
Çalışmamızın amacı erken KOAH'ı tanımlayıcı parametreleri saptamak, erken evrede saptanan bu grubun orta-ileri KOAH hastaları ile klinik özelliklerinin, atak sayılarının ve mortalite oranlarının farklılıklarının araştırılmasıdır. Ayrıca erken KOAH hastalarını oluşturan GOLD 0, GOLD 1 ve PRISm gruplarının klinik özellikler, fonksiyonel bulgular ve prognoz açısından farklılıklarını araştırmaktır.
Gereç ve Yöntem: Ocak 2010 ve Haziran 2020 tarihleri arasında KOAH polikliniğine başvuran hastalar retrospektif olarak tarandı. Spirometri ile KOAH tanısı alanlar dışında spirometrisi KOAH ile uyumlu olmayan; risk faktörleri, radyolojik bulguları ve semptomlarının en az ikisinin bulunması durumunda hastalar KOAH olarak değerlendirilmiştir. En az 1 yıl (2 görüşme) takibi olan 138 hasta dahil edildi. KOAH dışında başka akciğer hastalığı olanlar (astım, bronşektazi, akciğer kanseri, pulmoner hipertansiyon, kistik fibrozis, interstisyel akciğer hastalıkları vb.), akciğere major cerrahi uygulananlar (lobektomi, pnömonektomi vb.), atopi ve allerji öyküsü olanlar, ağır kalp yetmezliği olanlar ve 1 yıldan daha az takibi olanlar çalışma dışında bırakıldı.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 138 KOAH hastasının yaş ortalaması 64.63±8.15 yıl idi ve %85.5'i erkek, %14.5'i kadındı. Risk faktörleri incelendiğinde %93.5'inde sigara kullanımı, % 25.4'ünde meslek maruziyeti, %25.4'ünde ev içi hava kirliliği maruziyeti saptandı. Ortalama izlem süresi 5.68±1.92 yıldı. Hastaların %46.4'ünde takibin başlangıcında veya takip sırasında solunum yetmezliği saptandı. Tüm sebeplere bağlı mortalite %19.6 olarak görüldü.
Erken KOAH hastaları tüm grubun %22.5'ini oluşturmaktaydı ve kadın oranı daha fazla idi. Hastaların %16'sı D grubunda idi. Erken KOAH hastalarında FEV1/FEV6 %70, FEV3/FVC %88, FEV3/FEV6 %89, FEF25-75% %42, FEF75-85% 299ml idi. Difüzyon kapasitesi hafif azalma (%70) ve RV/TLC'de artış (%44) gözlendi. Yıllık FEV1'deki azalma 46ml'dir. Toplam atak sayısı 0.41, ağır atak sayısı 0.21 idi.
Erken KOAH'ın alt grupları incelendiğinde PRISm grubunda kadın oranı daha yüksekti (%40) ve diğer gruplar ile karşılaştırıldığında yüksek solunum yetmezliği (%40) ve mortalite oranları (%26.4) saptandı. Erken KOAH'ın tüm alt gruplarında FEV1/FEV6, FEV3/FEV6, FEV3/FVC, FEF75-85% parametrelerinde azalma izlendi. FEV1'deki yıllık azalma en fazla GOLD 1'de (67ml) iken GOLD 0 ve PRISm'de benzer oranda azalma vardı (sırasıyla 36ml ve 40ml). Toplam, ağır ve orta atak sayıları GOLD 0 ve PRISm'de benzer iken GOLD 1'e göre daha yüksekti.
Tartışma-Sonuç: 'Erken' KOAH olmasına rağmen GOLD sınıflamasına göre D grubunda da hastaların olması, hızlı FEV1 azalması, atak sayıları ve mortalite oranlarının yüksek olması nedeniyle bu gruba verilen önemin artması gerektiği sonucunu ortaya çıkarmaktadır.
Erken KOAH'ı tanımlayıcı parametreler FEV1/FEV6, FEV3/FEV6, FEV3/FVC, FEF75-85% ve RV/TLC olarak saptanmıştır. Bu parametreler ile ilgili literatürde yeterince veri olmaması nedeniyle ileri çalışmalar gerekmektedir.
Erken KOAH'ın alt grupları incelendiğinde PRISm grubu diğer gruplardan farklı özelliklere sahiptir. Mortalitenin yüksek olduğu bu grup genellikle restriktif akciğer hastalığı olarak değerlendirilmekte ve bu grup hastalar göz ardı edilebilmektedir.
Anahtar Sözcükler: Erken KOAH, PRISm, GOLD 0, FEV1/FEV6, FEV3/FEV6

Abstract:
Introduction and Aim: Currently, the diagnosis of COPD depends on spirometric indices. However, certain patients with same symptoms, risk factors and/or radiological findings, but excluded because of spirometric results, have similar exacerbation and mortality rates as definately diagnosed COPD patients. This group is called "early COPD". Recently, there is great interest in screening tests that can determine early COPD, especially tests which may reveal the effect of inflammation on small airways. 
The aim of our study was to determine the parameters which may define early COPD and to compare clinical features, exacerbation and mortality rates of this group with moderate-advanced COPD patients. In addition, the differences in clinical and functional features and prognosis in subgroups of early COPD, namely GOLD 0, GOLD 1 and PRISm groups were investigated.
Materials and Methods: The records of patients admitted to COPD outpatient clinic between January 2010 and June 2020 were retrospectively evaluated. Patients were considered to have COPD if at least two of the risk factors, radiological findings and symptoms were present. 138 patients who have at least one year follow-up (two interviews) were included. Those with lung disease other than COPD (asthma, bronchiectasis, lung cancer, pulmonary hypertension, cystic fibrosis, interstitial lung diseases, etc.), those who went major lung surgery (lobectomy, pneumonectomy, etc.), those with a history of atopy and allergy, severe heart failure and those with less than one year follow-up were excluded. 
Results: The mean age of patients was 64.63±8.15. 85.5% were male and 14.5% were female. When the risk factors were examined, smoking was found in 93.5%, occupational exposure in 25.4%, and indoor air pollution exposure in 25.4%. The mean follow-up period was 5.68±1.93 years. Respiratory failure was detected in 46.4% of the patients at the beginning or during the follow-up. All-cause mortality was 19.6%.
Early COPD patients comprised 22.5% of the entire group and the proportion of women was higher. 16% of the patients were in GOLD group D. Mean values for spirometric indices in early COPD patients were as follows: FEV1/FEV6: 70%, FEV3/FVC: 88%, FEV3/FEV6: 89%, FEF25-75%: 42%, FEF75-85%: 299ml. A slight decrease in carbon monoxide diffusing capacity (70%) and an increase in RV/TLC (44%) were observed. The reduction in annual FEV1 was 46ml. Total exacerbation rate were 0.41/year and severe exacerbation rate were 0.21/year.
When the subgroups of early COPD were examined, the rate of women (40%), respiratory failure rate (40%) and mortality rate (26.4%) were found to be higher in the PRISm group compared with other two groups. FEV1/FEV6, FEV3/FEV6, FEV3/FVC, FEF75-85% parameters were decreased in all subgroups of early COPD. While the annual reduction in FEV1 was greatest in GOLD 1 (67ml), there was a similar decrease in GOLD 0 and PRISm groups (36ml and 40ml, respectively). Total, severe and moderate exacerbation rates were similar in GOLD 0 and PRISm, they were higher than GOLD 1.
Conclusion: Despite having 'early' COPD, the fact that there are also patients in group D according to the GOLD classification, rapid decrease in FEV1, the rates of exacerbation and high mortality rates suggests that the importance given to this group should be increased.
The defining parameters for early COPD were FEV1/FEV6, FEV3/FEV6, FEV3/FVC, FEF75-85% and RV/TLC in this study. Since there is not enough data in the literature on these parameters, further studies are required. 
The PRISm group showed different characteristics from other subgroups of early COPD. This group of patients with high mortality may be ignored and underdiagnosed. 
Key Words: Early COPD, PRISm, GOLD 0, FEV1/FEV6, FEV3/FEV6