Ortaklıklarda tasfiye işlemlerinin Türk vergi sistemi açısından değerlendirilmesi
An evaluation of liquidation procedures of partnerships in Turkish tax system
Yazar: OSMAN EŞGİN
Danışman: PROF. DR. BİNHAN ELİF YILMAZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Anonim ortaklıklar = Incorporated companies ; Gelir vergisi = Income tax ; Kurumlar vergisi = Corporate tax ; Tasfiye = Liquidation ; Ticari ortaklık = Commercial partnership ; Türk vergi sistemi = Turkish tax system ; Vergi sistemi = Tax system

Özet:
Bu çalışmada ortaklık halinde yapılan ticari faaliyetin sona erdirilmesinin hukuki ve vergisel boyutlarının açıklanması, sorunlarının tespit edilmesi, çözüm önerileri getirilmesi amaçlanmaktadır. Belirlenmiş ana ilkeler çerçevesinde ticari yaşamlarına başlayan ortaklıkların sona ermeleri de belirli ilkelere ve kurallara bağlanmış olup, bu sürece genel itibariyle tasfiye adı verilmektedir. Tasfiye ile ortaklıkların ticari ve hukuki yaşamları sona ermektedir. Tasfiye işlemlerinde mevzuatta yer alan düzenlemelere uyulmaması halinde, ortakların, alacaklıların, borçluların, ticari ilişki içerisinde bulunanların ve Devletin de hukuku etkilenmektedir. Dolayısıyla ortaklıkların sona erme ve tasfiye işlemlerinin yasal düzenlemelere uygun tüm hak sahiplerinin haklarının gözetilmesi suretiyle yapılması gerekmektedir. 
Genellikle uygulamada çeşitli gerekçeler ile tasfiye işlemlerinin tam ve doğru olarak yapılmadığı, bunun sonucunda da hem vergisel yükümlülüklerin tam olarak yerine getirilemediği, hem de ortaklar veya üçüncü kişiler adına birçok olumsuz sonuçlar ortaya çıktığı sonucuna varılmaktadır. Kamu hukukunda ve özel hukukta çeşitli kanunlarda düzenlemeler içeren geniş bir mevzuat alanına yayılı tasfiye uygulamaları, farklı kurumlar tarafından takip edilen yükümlülükler sonucu karmaşık süreçleri de beraberinde getirmektedir. Uygulayıcıların da bu geniş mevzuat alanında düzenlenmiş bulunan tasfiye işlemlerine tam olarak riayet edemedikleri görülmektedir. Tasfiye işlemlerinin hukuk sistemi içerisinde daha sade, bütüncül ve ulaşılabilir bir şekilde düzenlenmesi, hem mevzuat hem de kurumsal uygulamalar alanında hızlandırılması, çok başlılığın ortadan kaldırılması tasfiye sürecinin hızlandırılması adına yapılması gereken en önemli sonuçlardır.


Anahtar Kelimeler: Türk Vergi Sistemi, Kurumlar Vergisi, Gelir Vergisi.

Abstract:
The aim of this study is  to explain the legal and tax-related dimensions of the termination of commercial partnerships, to identify the related promlems and to make some recommendations for their solutions. Commercial partnerships are established within the framework of some predetermined main principles and they are terminated according to some specific principles and regulations. This process is generally called liquidation. With liquidation the commercial and legal lives of partnerships come to an end. During the process of liquidation procedures, if the regulations in the legal arrangements are not abode by, the rights of such stakeholders as the partners, creditors, debtors, those that are in commercial relationship with the partnership and the state are affected. For this reason, liquidation of the partnerships must be carried out in accordance with the laws and regulations by protecting the rights of all stakeholders.
It was concluded that in general the liquidation procedures are not fully observed in practice and consequently both tax-related responsibilities are not fulfilled and many adverse outcomes appear against the partners and third parties. The liquidation procedures that contain legal amendments in both public and private laws and that are scattered in a wide area of regulations bring with it some complex processes as a result of liabilities pursued by different authorities. It was also found that the implementers themselves do not conform to the liquidation procedures that are scattered in a wide area of regulations. Reorganizing the liquidation procedures in a more plain, more holistic and more accesible way within the legal system; accelerating the procedures in both regulatory and institutional practice spheres; and getting rid of the multi-headedness in practice are the most important things to be fulfilled for the acceleration of liquidation process.


Keywords: Turkish Tax System, Corporate Tax, Income Tax.