Yapı üretiminde iş sağlığı ve güvenliği risk yönetimi
Risk management for occupational health and safety in building production
Yazar: MÜJDEMİL DEMİR
Danışman: DR. E. FULYA ÖZMEN
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Mimarlık sanatında tasarım sürecinin hazırlayıcısı ve yöneticisi olan insan, düşünsel faaliyetlerini sunmak, ifade etmek, yapım sürecine hazırlamak ve nihayetinde yapımını sağlamak için teknolojinin imkanlarını sonuna kadar kullanmaktadır. Teknolojinin ışığında strüktürel gelişmelerin verdiği imkanlar, malzeme niteliklerinde yaşanan gelişmeler ve üretim sisteminde yaşanan gelişmeler ile birlikte, her geçen gün daha kapsamlı ve yapım süreleri giderek kısalan projeler üretilmeye başlanmıştır. Sektörün büyümesi, teknolojinin gelişim hızı, makineleşme, sanayileşme ve kimyasal maddelerin kullanımında yaşanan gelişmeler, yapı üretiminde çalışanların bir takım sağlık sorunları riskini de beraberinde getirmektedir.Bu nedenle, yapı üretim sürecinde iş sağlığını korumak ve muhtemel iş kazalarının önüne geçebilmek için düzenlemeler yapmak, yapılan düzenlemeleri ve uygulamaları gelişmelere paralel olarak sürekli iyileştirmek gereği doğmuştur. Üretim sürecinde bu kapsamda yürütülen çalışmalar bütünü ?iş sağlığı ve güvenliği? başlığı altında toplanmaktadır.Ülkemizde İSG uygulamalarının gereklilikleri, anayasamızın çalışma hayatı ile ilgili olan 48, 49 ve 50 maddeleri gereğince ilgili kanunlar ile düzenlenmiştir.Düzenlenen kanunlar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından hazırlanan yönetmelikler ile uygulamaya konmuştur. Bu kanun ve yönetmelikler yapı üretim sürecinin bir parçasını teşkil eden İSG uygulamalarının yasal temelleri olarak ele alınmaktadır.Yürütülen bu çalışmada; yapı üretim sürecinde İSG uygulamaları, karşılaşılan sorunlar ve alınacak önlemler hakkındaki konular, ilgili kanun maddeleri ve bakanlıklar tarafından hazırlanan ilgili yönetmelikler ışığında değerlendirilmeye çalışılmıştır. 20 / 6 / 2012 tarihinde kabul edilen ve 30 / 6 / 2012 tarihinde Resmi Gazete? de yayınlanarak yürürlüğe giren 6331 sayılı İs Sağlığı ve Güvenliği Kanunu İSG uygulamalarının esasını teşkil eder.
Yapı üretim sürecinde iş sağlığı ve güvenliği konusu, kapsamı çok geniş olan ve yaşanan gelişmeler ile sürekli yenilenmesi gereken bir konudur. Konu üzerinde yüksek lisans ve doktora aşamasında çokça akademik çalışma yapılmıştır. Çalışmaları yapısal olarak incelediğimizde, İSG faaliyetlerinin sosyal ve ekonomik yönleri, kaza sonuçlarının analizleri, uygulanan faaliyet yöntemleri konularını ağırlıklı olarak görüyoruz. (Ek -4. 2010 - 2012 Yılları Arası İSG Konuları Hakkında Tez Çalışmaları).İSG uygulamaları hakkındaki bu çalışmamızda ise, İSG uygulamalarının ilgili kanun ve yönetmelikler temel alınarak incelenmesine önem verilmiştir. Bunun nedeni mimarlık sanatının yapı üretim sürecinde her geçen gün daha önemle yer alması ve bu konuda görev yapanların son derece önemli yasal yükümlülükler taşımasıdır.
Anahtar Kelimeler : İş sağlığı ve güvenliği, yapı üretim süreci

Abstract:
Wo/man, who is the creator and director of the process of design in architecture, continues to make use of the opportunities offered by technology in order to present and express his or her intellectual activities, to prepare them for the process of production, and finally, to facilitate the production process. In light of technology and with the opportunities created by structural developments and developments in the system of production, projects that are being carried out have become increasingly more extensive, as the time required for their implementation have become shorter.
The growth of the sector, the rate at which technology is developing, machination, industrialization and the developments in the use of chemicals also bring along certain health risks for those working in building production.
There thus arises the need to make arrangements to prevent possible workplace accidents and to continuously improve the arrangements made and practices in line with developments. The work done in this extent in the production process is brought under the heading ?Occupational health and safety.?
The requirements of OHS practices in our country have been arranged by laws in accordance with articles 48, 49 and 50 of our constitution, which are about the Occupational. The laws made have been put in practice through regulations prepared by the Ministry of Work and Social Security, the Ministry of Health and the Ministry of Science, Industry and Technology. These laws and regulations are taken to be the legal bases of the OHS practices which constitute a part of the building production process. This study attempts to evaluate issues regarding OHS practices, the problems encountered and the precautions to be taken in light of the related articles in law and the regulations prepared by the ministries. The Occupational Health and Safety Law numbered 6331 which has been passed on 20 / 6 / 2012 and took effect through publication in the Official Paper on 30 / 6 / 2012 constitutes the gyst of OHS practices.
The topic of occupational health and safety in the construction process is a topic that covers an extensive area and must constantly be renewed by recent developments. Numerous academic studies have been conducted on the subject at the Master?s and PhD levels. When we explore the structure of these studies, we find a concentration on the topics of the social and economic aspects of OHS activities, analyses of the results of accidents, we see a concentration on the topics of the applied methods of activity. (Add-4. Thesis Studies on OHS Topics Between Years 2010-2012).
Attention has been paid to structuring this study on OHS practices by basing it on the laws and regulations concerning OHS practices. The reason for this is the fact that the art of architecture has been gaining an increasingly important place in the process of building production and those who work in this area bear important legal responsibilities.
Key Words : Occupational health and safety, the process of construction