Paranasal sinüs varyasyonları ve bu varyasyonların sinüs enfeksiyonları ile birlikteliği
Paranasal sinus variations and their association with sinus infections
Yazar: AHMET ERDEM
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SUNAY SİBEL KARAYOL ; YRD. DOÇ. DR. VOLKAN KIZILGÖZ ; YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA GÖK
Kafkas Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, paranazal sinüs (PNS) varyasyonlarının sinonazal enfeksiyonlarla birlikteliği ve bu varyasyonların görülme sıklığını araştırmaktır.

Gereç ve Yöntem: Kars Kafkas Üniversitesi Araştırma Hastanesi'nde 64 kesit bilgisayarlı tomografi (BT) cihazı ile paranazal sinüs BT (PNSBT) tetkiki uygulanan hastalarda 2014 – 2017 yılları arasında çeşitli kliniklerde sinüzit ön tanısı ile BT tetkik istemi yapılan 403 hastanın PNSBT tetkikleri Picture Archiving Communication Systems (PACS) yardımı ile retrospektif olarak değerlendirilerek, PNS varyasyonları ve mukozal kalınlık artışları incelenmiştir. Çalışmamızda Fisher'in kesin Ki-kare testleri kullanılarak sonuçlar değerlendirilmiştir.

Bulgular: Değerlendirilen PSBT'lerde 26 olguda (%6,4) herhangi bir varyasyon saptanmamıştır. Çalışmaya alınan olguların 377 tanesinde (%93,6) bir ya da birden fazla varyasyon izlenmiştir. En sık görülen anatomik varyasyon 285 (%70,7) olgu  ile septum deviasyonuydu. Bunu sırasıyla 237 (%58,8)olgu ile nazal spur formasyonu, 234 (%58) Agger Nasi hücreleri ve 207 (%51,4) olgu ile konka bulloza varyasyonları takip etmektedir. Çalışmamızda Haller hücresi ve supraorbital etmoid hücre (Khun-Frontoetmoidal hc) varyasyonları ile paranazal enfeksiyonlar arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki görülmüştür (p < 0,05). Öte yandan çalışmamızda elde olunan verilerle nazal septum deviasyonu, Agger Nasi hücresi, Onodi hücresi, konka bülloza ve diğer tanımlanan varyasyonlar ile sinonazal enfeksiyonlar arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır.

Sonuç: Haller hücresi ve supraorbital etmoid hücre (Khun-Frontoetmoidal hc) varyasyonları ile paranazal enfeksiyonlar arasında anlamlı birliktelik saptanmıştır. Bu da sinonazal enfeksiyonların varlığında yalnızca viral ya da bakteriyel enfeksiyon nedenlerinin değil aynı zamanda anatomik varyasyonların da bu enfeksiyonların etyolojisinde rol oynayabileceğini göstermektedir.
	
Anahtar Kelimeler: Paranazal sinüsler; anatomik varyasyon; Tomografi, X Işını; Radyografik Tomografi; Sinüzit

Abstract:
SUMMARY

Aim: The purpose of this study is to investigate the association of paranasal sinus (PNS) variations with sinonasal infections and the frequency of these variations. 
Materials and Methods: Retrospective study was conducted in Kafkas University Hospital in Kars and includes computerized tomography scans of 403 patients who were admitted with preliminary diagnosis of sinusitis between 2014 and 2017. The machine that was used is CT scanner, 64 slices. 

The scans were analyzed using Picture Archiving Communication System (PACS) computer software. PNS changes and increased mucosal thickness were examined. The results were evaluated using Fisher's exact Chi-square tests. 

Result: No variation was detected in 26 cases (%6,4).More than one variation was observed in 377 (%93,6) cases. The most common anatomic variation was septum deviation with 285 (%70) cases. This was followed by nasal spur formation in 237 (%58,8) cases, agar nasi cells in 234 (%58) cases and concha bullae variations in 207 (%51,4) cases. In our study there was a statistically significant relationship between paranasal infections and Haller cell and supraorbital ethmoid cell (Khun-Frontoetmoidal HC) variations (p<0.05). On the other hand, there was no significant relationship between sinonasal infections and defined nasal septum deviations, Agger nasi cells, Onodi cells, concha bullosa and other defined variations. 

Conclusion: Significant associations were found between paranasal infections and Haller cell and supraorbital ethmoid cell (Khun-Frontoetmoidal cell) variations. This demonstrates that not only viral or bacterial infections in the presence of sinonasal infections, but also anatomic variations may play a role in the etiology of these infections.