Metabolik sendrom bileşenleri ile mesane kanseri ilişkisi
Correlation of metabolic syndrome with bladder cancer disease
Yazar: EMRAH YAKUT
Danışman: PROF. DR. ATİLLA SEMERCİÖZ
Sağlık Bakanlığı / Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Üroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Üroloji = Urology

Özet:
Mesane kanseri, genitoüriner sistemin en sık görülen malignitesidir. Tanıdan ölüme kadarki tedavi masrafları ele alındığında, mesane kanseri hasta bazında tüm kanserler içinde en masraflı olanıdır. Erkeklerde mesane kanseri gelişimi, büyük bir olasılıkla sigara içme ve çevresel toksinlere maruz kalma prevalanslarının yüksekliği nedeniyle, kadınlardan 3¬-4 kat daha fazladır. Endüstriyel gelişimin insanları karsinojeniklere maruz bıraktığı az gelişmiş ülkelerde, insidans oranı hızla artmaktadır. İnsidanstaki bu artışa rağmen mortalitesi azalma eğilimindedir.
Metabolik sendrom (MS), insulin direnciyle başlayan abdominal obezite, glukoz intoleransı veya diabetes mellitus, dislipidemi ve hipertansiyon gibi sistemik bozuklukların birbirine eklendiği ölümcül bir endokrinopatidir. Ülkemizde metabolik sendrom görülme sıklığı, erkeklerde %28, kadınlarda ise %40 gibi oldukça yüksek değerlerdedir.
Çalışmamızda; metabolik sendrom bileşenleri ile; mesane kanseri evre, derece, CIS varlığı ve nüks sayıları arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçladık. Metabolik sendromlu olan ve olmayan mesane kanseri tanılı hastalarda; yaş, cinsiyet, diyabet (DM), hipertansiyon (HT), kronik obstruktif akciğer hastalığı (KOAH), konjestif kalp yetmezliği (KKY), ailede kanser öyküsü (birinci ve ikinci derece akrabalarda mesane kanseri öyküsü), sigara kullanımı, alkol kullanımı, metabolik sendrom, metabolik sendrom bileşenleri (bel çevresi, trigliserid, HDL, kan basıncı, açlık kan şekeri), vücut kitle indeksi (BMI), LDL ve HbA1c parametrelerinin; mesane kanseri evresi, derecesi, CIS varlığı ve nüks sayısına olan etkileri istatistiksel olarak değerlendirildi.
Çalışmaya 100 metabolik sendrom tanısı bulunan ve 100 de metabolik sendrom tanısı bulunmayan toplam 200 mesane kanseri hastası dahil edildi. 25 kadın ve 175 erkek çalışmaya katıldı. Hastaların yaş ortalaması 63±12 yıl olarak saptandı. Bu 200 hastanın; 40'ında diyabet, 70'inde hipertansiyon, 31'inde konjestif kalp yetmezliği, 25'inde kronik obstruktif akciğer hastalığı, 49'unda ailede kanser öyküsü, 125'inde sigara kullanım hikayesi, 35'inde alkol kullanım hikayesi mevcuttu. Hastaların ortalama; sistolik kan basıncı 127±10 mmHg, diastolik kan basıncı 82±8 mmHg, bel çevresi 97±10 cm, BMI 25,5±2,3 kg/m2, açlık kan şekeri 104±24 mg/dl, HDL 47±9 mg/dl, LDL 129±33 mg/dl, trigliserid 163±64 mg/dl, HbA1c %5,5±0,9 olarak saptandı. Mesane tümörü T evreleri; 24 hastada Ta, 135 hastada T1 ve 41 hastada T2 olarak saptandı. Mesane tümör derecesi; 125 hastada düşük grade, 75 hastada yüksek grade saptandı. 58 hastada CIS(+), 142 hastada CIS(-) saptandı. Ortalama 18±4,2 aylık takipte; 55 hastada mesane tümör nüksü gerçekleşmezken, 87 hastada 1 kez, 49 hastada 2 kez ve 9 hastada ise 3 kez nüks gerçekleşti.
Metabolik sendrom ve bileşenlerinin, ayrı ayrı ve kombine olarak mesane kanseri ile ilişkilisi konusunda literatürde oldukça az veri mevcuttur. Bizim çalışmamızda; 75 yüksek grade mesane kanserinin; 54'ü (%72) 60 yaş üzerinde, 49'u (%65,3) 40 paket/yıl üzeri sigara içenlerde, 41'i (%54,7) ailede kanser öyküsü olanlarda saptandı. T2 evrede yakalanan 41 hastanın, 26'sı (%63,4) 60 yaş üzerinde, 28'i (%68,3) 40 paket/yıl üzeri sigara içenlerde, 23'ü (%56,1) ailede kanser öyküsü olanlarda saptandı. Mesane kanseri evresi için, 40 paket/yıl üzeri sigara kullanımı (p=0,001) ve 60 üstü yaş (p=0,024) bağımsız risk faktörleri olarak belirlenirken; mesane kanseri derecesi için ise aile öyküsü (p=0,003) ve 40 paket/yıl üzeri sigara kullanımı (p=0,012), bağımsız risk faktörleri olarak belirlendi. 18±4,2 aylık takipte, metabolik sendrom ile mesane kanseri arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı.
Sonuç olarak; literatürde bir çok kanser ile ilişkili olduğu belirlenen metabolik sendrom, çalışmamızda her ne kadar mesane kanseri ile ilişkili olduğu saptanmasa da, bu ilişkiyi irdeleyecek daha geniş çaplı ve uzun takip süreli çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Transitional cell bladder cancer is the most common malignity of genitourinary system. When the treatment cost from diagnosis to death is considered, bladder cancer is the most expensive cancer per patient. Bladder cancer incidence in males is 3-4 times higher than females. Probable cause of this difference is higher prevalence of smoking and exposure to enviromental toxics in males. Incidence rate is rising rapidly in underdeveloped countries which are suffering from exposure to carcinogenesis due to industrialization. Despite the increase in incidence rates, mortality is gradually decreasing.
Metabolic syndrome is a mortal endocrinopathy which consists of systemic disorders like abdominal obesity with insulin resistance, glucose intolerance, dyslipidemia and hypertension. The incidence of metabolic syndrome in our country is quite high as 28% in males and 40% in females.
The purpose of this study is to identify the relationship between metabolic syndrome and components of metabolic syndrome with stage, grade and degree of bladder cancer, existence of CIS and number of recurrence. The impact of age, gender, presence of diabetes mellitus, hypertension, chronic obstructive pulmonary disease, congestive heart failure and cancer history in family (bladder cancer in 1. and 2. degree relatives), smoking and alcohol drinking habits, metabolic syndrome, components of metabolic syndrome (waist circumference, trigylceride, HDL, blood pressure, fasting blood glucose), BMI, LDL and HbA1c to stage, grade and degree of bladder cancer, existence of  CIS and number of recurrence were assessed statistically.
This study includes 200 patients consist of 25 female and 175 male. 100 patients suffer from metabolic syndrome while the other 100 don't. The average age was found 63±12.  Among 200 patients; 40 had diabetes, 70 had hypertension, 31 had congestive heart failure, 25 had chronic obstructive pulmonary disease, 49 had cancer history in family, 125 had cigarette smoking habit and 35 had alcohol drinking habit. The average systolic blood pressure, diastolic blood pressure, waist circumference, BMI, fasting blood glucose, HDL, LDL, trigylceride, HbA1c was identified 127±10 mmHg, 82±8 mmHg, 97±10 cm, 25.5±2.3 kg/m2, 104±24 mg/dl, 47±9 mg/dl, 129±33 mg/dl, 163±64 mg/dl and %5.5±0.9 respectively. T stages of bladder cancer were determined as Ta in 24 patients, T1 in 135 patients and T2 in 41 patients. The grade of bladder cancer was stated as low grade in 125 patients and high grade in 75 patients. CIS was found positive in 58 patients and negative in 142 patients. 55 patients were not encountered disease recurrence. On the other hand, in 18±4,2 months disease recurrence was occurred one time in 87 patients, two times in 49 patients and three times in 9 patients.
There are limited data about the relationship between metabolic syndrome and components of metabolic syndrome with bladder cancer. In the analyze of 75 high grade bladder cancer patients it is identified that there are 54 (72%) patients older than 60 years old, 49 (65,3%) patients smoking more than 40 pack-year, 41 patients (54,7%) with cancer history in their family. There are 41 patients who were diagnosed at T2 stage. 26 (63,4%) of these 41 patients are older than 60 years old, 28 (68,3%)  of them are smoking more than 40 pack-year and 23 (56,1%) of them have cancer history in their family. In the utilized logistic regression analysis; smoking habit of more than 40 pack-year (p=0,001)  and being older than 60 years old (p=0,024) were determined as independent risk factors for bladder cancer stage; having cancer history in family (p=0,003) and smoking habit of more than 40 pack-year (p=0,012) were determined as independent risk factors for bladder cancer grade. 
In conclusion; metabolic syndrome which was indicated associative with  numerous cancers in literature wasn't found correlated with bladder cancer in our study. However there is a need for larger studies with prolonged follow up time for examing this relationship.