İncir kurdu, ephestia cautella (walker) (Lepidoptera: Pyralidae)'ya sülfüril florit (SO2F2)'in bazı etkileri üzerine araştırmalar
Effecti̇veness of sulfuryl fluoride (So2F2) on the almond moth, ephestia cautella (walker)(Lepi̇doptera: Pyrali̇dae)
Yazar: KADİR AKAN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET GÜRAY FERİZLİ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
İncir kurdu, Ephestia cautella (Walker) (Lepidoptera: Pyralidae) kurutulmuş meyvelerin önemli zararlılarından birisidir. Sülfüril florit (SO2F2) depolanmış ürün zararlı ile savaşımda, kullanımdan kaldırılmış olan metil bromit'e alternatif bir fümigant olarak E. cautella'nın yumurta, larva, pupa ve ergin evresine etkinliği bu çalışmanın konusunu oluşturmuştur. Çalışma 15, 20 ve 25oC ortam sıcaklığında, %75 orantılı nem koşullarında ve 24 saatlik uygulama süresinde değişik dozlarda yürütülmüştür. Sülfüril florit gazının etkinliği zararlının 0-24, 24-48 ve 48-72 saatlik yumurta, 24-26 günlük olgun larva, 0-24, 24-48, 48-72, 72-96, 96-120, 120-144 ve 144-172 saatlik pupa ve 0-24 saatlik ergin evresinde belirlenmiştir. Fümigasyondan sonra, zararlının yumurta, larva, pupa ve ergin evrelerindeki ölümcül etkinliği belirlenmiştir. Çalışma 3 tekerrürlü olarak yürütülmüş olup, herbir dozda belirlenen ölüm oranları ile faktöriyel deneme deseninde istatistiki analiz yapılmıştır. Ayrıca, belirlenen ölümler ile probit analizi yapılmış ve LD50 (popülasyonun %50'sini öldüren doz) ve LD99 değerleri hesaplanmıştır.Çalışmada, yumurta evresi en dayanıklı evre olarak belirlenmiş olup 0-24, 24-48 ve 48?72 saatlik yumurtalar için %100 ölüm oranı 15oC sıcaklıkta sırasıyla 90, 190 ve 190 g/m3 dozda, 20oC sıcaklıkta, sırasıyla 60, 140 ve 140 g/m3 dozda ve 25oC sıcaklıkta ise sırayla 60 g/m3, 90 g/m3 ve 90 g/m3 dozda belirlenmiştir. Yumurta evresinde belirlenen ölüm oranları ile yapılan probit analizi sonucu, 0-24, 24-48 ve 48?72 saatlik yumurtada LD50 değeri 15oC sıcaklıkta, sırasıyla 20.24, 45.53 ve 53.58 g/m3, 20oC sıcaklıkta sırasıyla, 18.01, 35.97 ve 31.62 g/m3 ve 25oC sıcaklıkta ise sırasıyla 15.79, 29.98 ve 25.73 g/m3 olarak hesaplanmıştır. Zararlının larva, pupa ve ergin evreleri sülfüril florit gazına her üç sıcaklık uygulamasında da hassas olup 10 g/m3 dozunda ölüm %100 olarak belirlenmiştir.

Abstract:
Almond moth, Ephestia cautella (Lepidoptera: Pyralidae) is one of the important harmful insects of dried fruits. The aim of this study is to determine of effectiveness of sulfuryl fluoride (SO2F2), which has developed as alternative fumigant to the methyl bromide that was phased out in the stored product pest control on the eggs, larvae, pupae and the adult stages of Ephestia cautella. This study was carried out at 75% humidity and temperatures of 15, 20 and 25°C for 24 hours with the different doses of sulfuryl fluoride. The effectiveness of sulfuryl flouride was determined on the stages of 0-24-, 24-48- and 48-72-hour-eggs, 24-26-day-adult larvae, 0-24, 24-48, 48-72, 72-96, 96-120, 120-144 and 144-172-hour-pupae, and 0-24-hour-adults. After fumigation, mortality effect of sulfuryl fluoride on the eggs, larvae, pupae and adult stages of E. cautella were determined. This work was carried out with 3 replications and statistical analysis was done according to factorial design with death rates determined at each doses. Probit analysis were done using death and alive individuals at each doses and then, LD50 (the dose kills 50% of the population) and LD99 values were calculatedIn this work, the most tolerant stage was found to be the egg stage, and complete mortality of 0-24, 24-48 and 48-72-hour-eggs at 15oC was obtained in 90, 190 and 190 g/m3 doses, at 20oC was obtained in 60, 140 and 140 g/m3; and at 25oC was obtained at 60, 90 and 90 g/ m3, respectively. According to the probit analysis using death and alive individuals in egg stage, LD50 values of 0-24, 24-48 and 48-72-hour-egg were calculated as 20.24, 45.53 and 53.58 g/m3 at 15°C, 18.01, 35.97 and 31.62 g/m3 at 20oC, and 15.79, 29.98 and 25.73 g/m3 at 25oC, respectively. The stages of larval, pupa and adult were most susceptible stages to the sulfuryl fluoride at each temperature, and 100% mortality were determined at 10 g/m3 of sulfuryl fluoride.