Özel yetenekli çocukların eğitiminde kritik konular ve uygulamalar: BİLSEM örneği
Critical issues and applications in the education of specially talented children: BILSEM case
Yazar: MUHAMMED MUSTAFA KIZILKAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUNİRAH M. ALABOUDİ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilim ve sanat merkezleri = Science and arts centers ; Eğitim = Education ; Okul yöneticileri = School administrators ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Üstün yetenekli çocuklar = Gifted children

Özet:
Bu araştırmanın amacı; BİLSEM'de öğrenim gören özel yetenekli çocukların eğitimindeki kritik konular ve uygulamaların mevcut problemler çerçevesinde ortaya çıkarılması ve bunlara yönelik çözüm önerilerinin saptanmasıdır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması modeli kullanılmıştır. Çalışma grubu; 2019-2020 eğitim döneminde İstanbul ilindeki Bilim ve Sanat Merkezlerinde görev yapan 9 okul yöneticisi ve 15 öğretmen olmak üzere 24 katılımcıdan oluşmaktadır. Araştırmada veriler uzman görüşü alınarak hazırlanmış olan yarı yapılandırılmış görüşme formları ile toplanmıştır. Katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemi ile BİLSEM kurumlarının İstanbul ili çalışanlarından seçilmiştir. Katılımcıların görüşlerinden elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonucundaki bulgular; materyal ve model geliştirme, kamu ve özel sektörlerle iş birliği, öğretmen yetiştirme, eğitim ve öğretimi engelleyen durumlar, BİLSEM tanıtımı şeklinde 5 ana tema altında oluşturulmuş, temalar ve alt temalar halinde sunulmuştur. Araştırma bulguları yorumlanarak sonuçlar ve öneriler tespit edilmiştir. Araştırmadaki katılımcılardan elde edilen sonuçlar incelendiğinde özel yetenekli öğrencilere yönelik tanılama çalışmalarının yeterli olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca özel yetenekli öğrenciler için sportif faaliyetler ve sosyal bilimlere yönelik çalışmalar hakkında bazı yetersizlikler tespit edilmiştir. Kurumlarda mülteci özel yetenekli öğrenciler olduğu görülmüş ve bu öğrencilere yönelik çalışmalar yapılabileceği anlaşılmıştır. Özel yetenekli çocukların lisansüstü seviyede eğitim alması gerekli görülmüştür. BİLSEM kurumlarının kamu, özel sektör ve üniversiteler ile iş birliğinin geliştirilmesi gerektiği tespit edilmiştir. Bunlarla birlikte araştırmada; BİLSEM donanımı, tasarım ve beceri atölyeleri, proje çalışmaları, eğitimi engelleyen durumlar, hizmet içi eğitimler, öğrencilerin devamsızlık durumları, yarışmalar, BİLSEM ve özel yeteneklilerin tanıtım durumlarına ilişkin sorunlar tespit edilmiş ve çözüm önerileri geliştirilmiştir.

Abstract:
The purpose of this research is to investigate the critical issues and practices in the education of specially talented children studying at the Science and Art Centers (BİLSEM) as well as possible solution. Qualitative case study research design is implemented. The study includes 24 participants; 9 school administrators and 15 teachers, working at the Science and Art Centers in Istanbul during the 2019-2020 academic year. Data was collected by semi-structured interviews. Participants were selected from the Istanbul province employees of BİLSEM institutions by purposeful sampling method. The data obtained from the opinions of the participants were analyzed by content analysis method. Findings of the research; material and model development, cooperation with public and private sectors, teacher training, situations that prevent education and training, were formed under 5 main themes as the introduction of BİLSEM, and presented as themes and sub-themes. Examination of the results concluded that the diagnostic studies for special talented students were not sufficient. In addition, some inadequacies about sports activities and studies for social sciences for specially talented students were identified. It has been observed that there are refugee students with special talent in the institutions and it has been understood that further studies should be carried out for these students. It was deemed necessary for children with special talents to receive postgraduate education. Also, the collaboration of BİLSEM institutions with the public sector, private sector and universities should be developed. Problems related to BİLSEM equipment, design and skill workshops, project studies, situations that prevent education, in-service trainings, absenteeism, competitions, promotion situations of BİLSEM and special talent have been identified and possible solutions were presented.