Çocuk katılımı eğitiminin okul öncesi öğretmen adaylarının çocukların katılım hakkına ilişkin farkındalıklarına etkisi
The effect of child participation training on pre-service preschool teachers' awareness of children's right to participation
Yazar: GÜLŞEN YAŞAR
Danışman: DOÇ. DR. TUĞÇE AKYOL
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı çocuk katılımı eğitiminin okul öncesi öğretmen adaylarının 
çocukların katılım hakkına ilişkin farkındalıkları ve görüşleri üzerindeki etkisinin 
incelenmesidir. Araştırmada karma yöntem desenlerinden yakınsayan paralel desen 
kullanılmıştır. Araştırmanın nicel kısmının çalışma grubunu 2022-2023 eğitim öğretim 
yılında Afyon Kocatepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Okul Öncesi Eğitimi Ana Bilim 
Dalı'nda üçüncü ve dördüncü sınıflarda öğrenim görmekte olan toplam 40 öğretmen 
adayı, nitel kısmın çalışma grubunu ise deney grubundaki toplam 10 öğretmen adayı 
oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak Polat vd. (2017) tarafından 
geliştirilen 'Çocuk Katılımı Farkındalık Ölçeği (ÇKFÖ)', Akyol ve Erdem (2021) 
tarafından geliştirilen 'Öğretmen Adayı Görüşme Formu' kullanılmıştır. Araştırmanın 
nicel boyutunda ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desen, nitel boyutunda ise
odak grup görüşmesi tekniklerinden yararlanılmıştır. Nicel verilerin analizinde 
Wilcoxon işaretli sıralar testi ve Mann- Whitney U testi, nitel verilerin analizinde içerik 
analizi yapılmıştır. Deney grubundaki okul öncesi öğretmen adaylarının Çocuk Katılımı 
Eğitimi sonrasında çocukların katılım hakkına ilişkin farkındalıklarının ve görüşlerinin 
olumlu yönde değiştiği sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca eğitime katılan öğretmen adayları 
Çocuk Katılımı Eğitimi'nin mesleki gelişimlerine ve toplumsal farkındalıklarına olumlu 
katkılar sağladığını belirtmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of child participation training on preservice preschool teachers' awareness and views on children's right to participation. 
Convergent parallel design, one of the mixed method designs, was used in the study. 
The study group of the quantitative part of the study consisted of 40 pre-service teachers 
studying in the third and fourth grades of the Department of Preschool Education at 
Afyon Kocatepe University Faculty of Education in the academic year 2022-2023, and 
the study group of the qualitative part consisted of 10 pre-service teachers in the 
experimental group. The 'Child Participation Awareness Scale (CACAS)' developed by 
Polat et al. (2017) and the 'Preservice Teacher Interview Form' developed by Akyol and 
Erdem (2021) were used as data collection tools in the study. In the quantitative 
dimension of the study, a quasi-experimental design with pretest-posttest control group 
was used, and in the qualitative dimension, focus group interview techniques were 
utilized. Wilcoxon signed-ranks test and Mann-Whitney U test were used to analyze 
quantitative data, and content analysis was used to analyze qualitative data. It was 
concluded that the pre-service preschool teachers in the experimental group changed 
their awareness and opinions about children's right to participation positively after the 
Child Participation Training. In addition, the pre-service teachers who participated in 
the training stated that the Child Participation Training contributed positively to their 
professional development and social awareness.