İç hastalıkları yatan hastalarında serum ozmolaritesi ile mini nütrisyonel değerlendirme testi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between serum osmolarity and mini nutritional assessment test in internal medicine inpatients
Yazar: KAAN İLTER
Danışman: PROF. DR. İLKER TAŞÇI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Dehidratasyon = Dehydration ; Osmolar konsantrasyon = Osmolar concentration ; Yatan hastalar = Inpatients ; İç hastalıkları = Internal medicine

Özet:
Amaç: Dehidratasyon, yaşlılarda önemli bir sıvı-elektrolit bozukluğudur ve hızlı şekilde tanı konmadığında yüksek mortalite oranı ile ilişkilidir. Beslenme bozukluğu olanlarda sıvı alımında azalma beklenen bir durumdur. Bununla birlikte, rutin kullanımda olan beslenme ölçeklerinin azalmış sıvı alımına bağlı dehidratasyon durumunu tahmin etme başarısı bilinmemektedir. Bu araştırmanın amacı yaşlı yatan hastalarda Mini Nütrisyonel Değerlendirme Testi-Kısa Versiyon (MNDT-KV) beslenme ölçeğinin serum ozmolaritesi ve dehidratasyon ile ilişkisini incelenmektir. 

Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, retrospektif tasarımla Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Kliniği'nde 2016-2020 yılları arasında yatarak tedavi gören 65 yaş ve üzeri hastaların kayıtları incelendi. MNDT-KV toplam skoru ve alt bölümlerin puanları kaydedildi. Serum ozmolaritesi Khajuria-Krahn formülü ile hesaplandı. Basit korelasyon, çoklu regresyon ve lojistik regresyon yöntemleri ile MNDT-KV puanı ile ozmolarite ilişkisi, beslenme eksikliği kategorileri ile ozmolarite ve dehidratasyon ilişkisi incelendi. Dehidratasyon durumunu öngörebilen eşik MNDT-KV puanlarının duyarlılık ve özgünlüğü ROC analizi ile araştırıldı. 

Bulgular: Toplam 412 hasta araştırmaya dahil edildi (yaş ortalaması: 78,4±7,6 yıl, kadın: %50). En sık eşlik eden hastalıklar hipertansiyon (%73,3), anemi (%48,8) ve diyabetes mellitus (%46,4) idi. Azalmış sıvı alımına bağlı dehidratasyon oranı %37,5'ti. MNDT-KV toplam puanına göre hastaların % 34,2'sinde normal beslenme durumu, % 32,8'inde malnütrisyon riski, %33'ünde malnütrisyon mevcuttu. Çoklu regresyonda serum ozmolaritesi yaş ve MNDT-KV ile ters yönlü korelasyon, kronik böbrek hastalığı tanısı ve demans tanısı doğrusal ilişki gösterdi. Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde MNDT-KV toplam skoru ile azalmış sıvı alımına bağlı dehidratasyon varlığı arasında bağımsız ilişki bulundu (OR:0,885; %95 GA: 0,815-0,961; p=0,004). Normal nütrisyonel durum (MNDT-KV skoru >11) daha düşük dehidratasyon olasılığı ile de ilişkili bulundu, ancak istatistiksel anlamlılık sınırdaydı (OO: 0,557, %95 GA: 0,305-1,020, p=0,058). 

Sonuç: Bu araştırmada yaşlı yatan hastaların üçte ikisinden fazlasında malnütrisyon riski veya mutlak malnütrisyon bulundu. Benzer şekilde hastaların üçte birinden fazlasında azalmış sıvı alımına bağlı dehidratasyon tespit edildi. MNDT-KV beslenme ölçeği ile serum ozmolaritesi arasında doğrusal ve bağımsız ilişki bulundu. Bununla birlikte, MNDT-KV ile yapılan nütrisyonel durum sınıflamalarının dehidratasyonu tahmin etmedeki etkinliği net olarak gösterilemedi. 

Anahtar Kelimeler: Dehidratasyon, Azalmış sıvı alımına bağlı dehidratasyon, Nütrisyonel Değerlendirme, Mini Nütrisyonel Değerlendirme Testi-Kısa Versiyon, Ozmolarite

Abstract:
Objectives: Dehydration is an important fluid-electrolyte disorder in the elderly and is associated with a high mortality rate if not diagnosed early. Decreased fluid intake is predictable in patients with malnutrition. However, the utility of routine nutritional scales in predicting low-intake dehydration is unknown. The aim of this study was to examine the relationship of the Mini Nutritional Assessment-Short Form (MNA-SF) with serum osmolarity and dehydration in hospitalized elderly individuals. 

Materials and Methods: In a single-center, retrospective design, the records of patients aged 65 and over who were hospitalized in Health Sciences University Gülhane Training and Research Hospital Internal Medicine Clinic between 2016 and 2020 were reviewed. MNA-SF total score and scores for the six items were recorded. Serum osmolarity was calculated using the Khajuria-Krahn formula. The relationship between MNA-SF score and osmolarity and between nutritional state categories and osmolarity and dehydration were analyzed by simple correlations, multiple regression, and logistic regression. The sensitivity and specificity of the threshold MNA-SF scores to predict a dehydration state were investigated by ROC analysis.  

Results: The study included 412 patients (mean age: 78.4±7.6 years, female: 50%). The most common comorbidities were hypertension (73.3%), anemia (48.8%), and diabetes mellitus (46.4%). Low-intake dehydration was diagnosed by 37.5%. According to the MNA-SF total score, 34.2% of the patients were in normal nutritional state, 32.8% were at risk of malnutrition, and 33% were malnourished. Multiple regression analyses showed plasma osmolarity was inversely correlated with age and MNA-SF, and positively correlated with the diagnosis of chronic kidney disease and dementia. Multivariable logistic regression analysis showed an independent relationship between the MNA-SF total score and low-intake dehydration (OR: 0.885; 95% CI: 0.815-0.961; p=0.004). Anormal nutritional state (MNA-SF score >11) was also associated with a lower probability of low-intake dehydration, with a marginal statistical non-significance (OR:0.557, 95%CI: 0.305-1.020, p=0.058). 

Conclusions: More than two-thirds of elderly inpatients in this study were at risk of malnutrition or malnourished. Similarly, low-intake dehydration was detected in more than one-third of the patients. A linear and independent relationship was found between the MNA-SF score and serum osmolarity. However, the utility of MNA-SF-based nutritional status classifications in demonstrating dehydration could not be clearly demonstrated. 

Keywords: Dehydration, Low-intake Dehydration, Nutritional Assessment, Mini Nutritional Assessment-Short Form, Osmolarity