Farklı beden kütle indeksine sahip kadınların beslenme durumunun bazı inflamasyon belirteçleri ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between nutrition status of women with different body mass index and some inflammation markers
Yazar: ÇİLER ÖZENİR
Danışman: DOÇ. DR. AYLİN AYAZ ; PROF. DR. ÜÇLER KISA
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Derece: Doktora, 2018
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Biyokimya = Biochemistry ; Kadınlar = Women ; Obezite = Obesity ; Vücut kitle indeksi = Body mass index ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Bu çalışma, 20-45 yaş arası farklı beden kütle indeksine (BKİ) sahip kadınlarda beslenme durumu ile bazı biyokimyasal ve inflamasyon belirteçleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Bu çalışma Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yürütülmüştür. Çalışmanın vaka grubuna sağlıklı, BKİ'si 30,0-39,9 kg/m2 olan 40 kadın ve vakalara yaş dağılımı benzer kontrol grubu olarak sağlıklı, yaşına göre uygun BKİ'de 40 kadın dahil edilmiştir. Çalışma kapsamına alınan kadınların tanımlayıcı bilgileri, 3 günlük besin tüketimleri ve besin tüketimi ile aynı günlerdeki fiziksel aktivite durumları kaydedilmiştir. Bireylerin antropometrik ölçümleri, biyoelektrik impedans analizleri, bazı biyokimyasal ve inflamasyon parametreleri, kan basıncı ve diyet kalite indeksi belirlenmiştir. Serum sCD14, LPS, LBP, TLR-4 ile bazı parametreler arasındaki ilişki incelenmiştir. Vaka ve kontrol grupları arasında serum demir, lökosit, lenfosit, nötrofil, fibrinojen, D vitamini, LDL-kolesterol, trigliserid, IL-6, TNF-α ve hsCRP düzeyleri açısından istatistiksel anlamlı farklılık bulunurken (p<0,05); açlık serum glukozu, HDL-kolesterol, ferritin, sCD14, LPS, LBP, TLR-4 düzeyleri açısından aradaki farklılık anlamlı bulunmamıştır (p>0,05). Vaka grubunda kontrol grubuna kıyasla serum demir ve D vitamini düzeyleri daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Vaka grubunda kontrol grubuna kıyasla serum ürik asit, trigliserid, total kolesterol, LDL kolesterol, doymamış demir bağlama kapasitesi, WBC, LYM, NE, fibrinojen, serbest T3, insülin, HOMA-IR, IL-6, TNF-α, hsCRP düzeyleri ise daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Diyet kalite indeksi skoru vaka grubunda kötü, kontrol grubunda ise orta düzeydedir (p<0,05). Günlük diyetle enerji alımı ve enerjinin karbonhidrattan gelen oranı vaka grubunda daha yüksek, enerjinin yağdan gelen oranı ise kontrol grubunda daha yüksektir (p<0,05). Enerjinin proteinden gelen oranı her iki grupta benzerdir (p>0,05). Kontrol grubunda serum sCD14 ile boyun çevresi ve serum LDL-kolesterol arasında (sırasıyla; r=-0,342, p<0,05 ve r=-0,419, p<0,05); vaka grubunda serum ferritin ile n-6 alımı arasında düşük düzeyde, negatif yönde, anlamlı ilişki bulunmuştur (sırasıyla; r=-0,322, p<0,05 ve r=-0,360, p<0,05). Kontrol grubunda diyetle kolesterol alımı ile serum LPS arasında düşük düzeyde, pozitif yönde (r=0,339, p<0,05); vaka grubunda suda çözünmeyen posa ile serum LPS arasında düşük düzeyde, negatif yönde, anlamlı ilişki belirlenmiştir (r=-0,361, p<0,05). Vaka ve kontrol grubunda serum sCD14, LPS, LBP, TLR-4 ile diyet kalite indeksi skoru arasında negatif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0,001). Yaşam tarzında değişiklik yapılması inflamasyonun azalması ve obezite tedavisi için kilit rol oynamaktadır. Sonuç olarak sağlığın iyileştirilmesi ve korunması için kişiye özel beslenme planı hazırlanmalı, diyet kalitesi iyileştirilmeli ve izlenmelidir.

Abstract:
This study aims to evaluate the relationship between nutritional status and some biochemical and inflammatory indicators in women aged 20-45 years and with varying body mass index (BMI). This study was carried out in Ankara Numune Education and Research Hospital. The study includes a case group of 40 women with BMI between 30.0-39.9 kg/m2 and a control group of 40 women, at similar ages, with healthy BMI. General informations, 3-days food records and same-day physical activities were recorded for the women included in the study. Anthropometric measurements, bioelectrical impedance analyses (BIA) and biochemical and inflammation parameters, blood pressure and diet quality index of the individuals were defined. The relationship between serum sCD14, LPS, LBP, TLR-4 and some parameters were analysed. A statistically significant difference was found in the mean values of serum iron, leukocyte, lymphocyte, neutrophil, fibrinogen, vitamin D, LDL-cholesterol, triglyceride, IL-6, TNF-α and hsCRP levels between the groups (p<0.05). No significant difference was found in terms of fasting serum glucose, HDL-cholesterol, ferritin, sCD14, LPS, LBP and TLR-4 levels between the groups (p>0.05). Serum iron and vitamin D levels were lower in the case group than in the control group (p<0.05). The serum urine, triglyceride, total cholesterol, LDL-cholesterol, unsaturated iron binding capacity, WBC, LYM, NE, fibrinogen, free T3, insulin, HOMA-IR, IL-6, TNF-α and hsCRP levels were higher than the control group of the case group (p<0.05). The case group achieved a suboptimal Diet Quality Index (DQI) score. Wherase the control group achieved an average score (p<0.05). Daily dietary energy intake and the total percentage of energy from carbohydrate were higher in the case group, whereas the control group had acquired more of its energy from fats (p<0.05). The total percentage of energy from protein is similar for both groups (p>0.05). A low level, negative and significant correlation was found between serum sCD14 and neck circumference, serum LDL cholesterol (r=-0.342, p<0.05 and r=-0.419, p<0.05, respectively) in the control group, and between serum ferritin and n-6 intake in the case group (r=-0.322, p<0.05 and r=-0.360, p<0.05, respectively). A low-level and positive (r=0.339, p<0.05) relationship was found between control group dietary cholesterol intake and serum LPS, whereas a low-level, negative and significant correlation was found between water-insoluble fiber and serum LPS in the case group (r=-0.361, p<0.05). A negative and significant correlation was found between serum sCD14, LPS, LBP, TLR-4 and DQI score in the case and control groups. Changing lifestyle and reduction of inflammation plays a crucial role in obesity treatment. To improve and protect health, a personalized diet should be prepared, optimized and monitored.