Yoğun bakım hemşirelerinde duygusal bulaşma ve manevi bakım yeterliliği düzeyinin incelenmesi
Investigation of emotional coontagion and spiritual care competence in intensive care nurses
Yazar: SEVGİ KÖROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE ÖKSÜZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Duygusal bulaşma = Emotional contagion ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Manevi bakım = Spiritual care ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Amaç: Yoğun bakım üniteleri, stres etkenlerini barındıran ve holistik bakımın önemli olduğu özellikli birimlerdir. Holistik bakımın bir bileşeni olan manevi bakımın verilebilmesi için hemşirelerin belirli klinik becerilere ve özel kişilik özelliklerine sahip olması beklenmektedir. Bir kişilik özelliği olarak duygusal bulaşmaya yatkınlık, hemşirelerin hasta bakımında ve iş ortamında verimliliğini olumlu ya da olumsuz etkilemektedir. Literatürde duygusal bulaşmanın hasta bakımını olumsuz etkileyebileceğine dair çalışmalar olmasına rağmen, yoğun bakım hemşirelerinde duygusal bulaşma ve manevi bakım yeterliliğini araştıran bir çalışma bulunamamıştır. Bu araştırmada; yoğun bakım hemşirelerinde duygusal bulaşma ve manevi bakım yeterlilik düzeyinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı nitelikteki bu araştırma, Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin yoğun bakım ünitelerinde Aralık 2021- Haziran 2022 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya, yoğun bakım ünitesinde çalışan ve hasta bakımına katılan 199 hemşire dahil edilmiştir. Veriler Tanımlayıcı Bilgi Formu, Duygusal Bulaşma Ölçeği (DBÖ) ve Manevi Bakım Yeterlilik Ölçeği (MBYÖ) aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizi IBM Statistical Package for the Social Sciences (SSPS) 25.0 paket programı ile yapılmıştır. Üç veya daha fazla grup karşılaştırmalarında Kruskal Wallis testi, iki grup karşılaştırmasında Mann Whitney U testi, kategorik verilerin karşılaştırılmasında ise ki-kare testi kullanılmıştır. Gruplar arası farkı tespit etmek amacıyla yapılan Post Hoc analizinde ise Tamhane's T2 testi kullanılmıştır. Değişkenler arası ilişki boyutunun incelenmesinde Spearman korelasyon testinden yararlanılmıştır. 
Bulgular: Araştırma kapsamındaki yoğun bakım hemşirelerinin DBÖ puan ortalamaları ile cinsiyet, medeni durum, haftalık çalışma saati arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0,05). Hemşirelerin MBYÖ toplam ve alt boyut puan ortalamaları ile cinsiyet, medeni durum, haftalık çalışma saati arasında istatistiksel olarak anlamlı fark belirlenmiştir (p<0,05). Ayrıca hasta-hemşire etkileşimine ve manevi bakıma ilişkin bazı algıların duygusal bulaşma ve manevi bakım yeterliliğini etkilediği saptanmıştır. DBÖ ile MBYÖ toplam ve MBYÖ alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif bir ilişki olduğu bulunmuştur (p<0,05).
Sonuç: Araştırma sonuçlarına göre erkek ve evli olan hemşirelerin duygusal bulaşma yatkınlığı daha fazla ve manevi bakım yeterliliği daha yüksek, hastalık çalışma saati 61 saat ve üstü olan hemşirelerin ise duygusal bulaşma yatkınlığı daha az ve manevi bakım yeterliliği daha düşüktür. Hemşirelerin hasta hemşire etkileşimine ve manevi bakıma ilişkin bazı algıları duygusal bulaşma ve manevi bakım yeterliliğini etkilemektedir. Ayrıca duygusal bulaşma yatkınlığı arttıkça manevi bakım yeterliliği de artmaktadır. Bu araştırma sonuçlarının yoğun bakım hemşirelerinin yaşam kalitelerinin ve verdikleri bakımın kalitesinin artmasını sağlayacak girişimlere yol gösterici olacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Duygusal Bulaşma, Hemşire, Manevi bakım, Yoğun bakım

Abstract:
Objective: Intensive care units are specialized units that harbor stress factors and where holistic care is important. In order to provide spiritual care, which is a component of holistic care, nurses are expected to have certain clinical skills and special personality traits. As a personality trait, susceptibility to emotional contagion positively or negatively affects the efficiency of nurses in patient care and work environment. Although there are studies in the literature that emotional contagion can cause burnout and negatively affect patient care, there is no study investigating emotional contagion and spiritual care competence in intensive care nurses. This study aimed to determine the level of emotional contagion and spiritual care competence in intensive care nurses.
Materials and Methods: This descriptive study was conducted in the intensive care units of Sakarya University Training and Research Hospital between December 2021 and June 2022. The study included 199 nurses working in the intensive care unit and participating in patient care. Data were collected using the Descriptive Information Form, Emotional Contagion Scale and Spiritual Care Competence Scale. Data were analyzed using IBM Statistical Package for the Social Sciences (SSPS) 25.0 package program. Kruskal Wallis test was used for comparisons of three or more groups, Mann Whitney U test was used for comparisons of two groups, and chi-square test was used for comparisons of categorical data. Tamhane's T2 test was used in the Post Hoc analysis to determine the difference between the groups. Spearman correlation test was used to examine the relationship dimension between variables.
Findings: A statistically significant difference was found between the mean scores of the Emotional Contagion Scale and gender, marital status, and weekly working hours of the intensive care nurses in the study (p<0.05). A statistically significant difference was found between the total and subscale mean scores of the Spiritual Care Competence Scale and gender, marital status, and weekly working hours (p<0.05). In addition, some perceptions of patient-nurse interaction and spiritual care were found to affect emotional contagion and spiritual care competence. There was a statistically significant positive relationship between the Emotional Contagion Scale and the Spiritual Care Competence Scale total and Spiritual Care Competence Scale's sub-dimensions (p<0.05).
Result: According to the results of the study, nurses who are male and married have a higher tendency to emotional contagion and higher spiritual care competence, while nurses who work 61 hours or more have a lower tendency to emotional contagion and lower spiritual care competence. Some perceptions of nurses regarding patient-nurse interaction and spiritual care affect emotional contagion and spiritual care competence. In addition, as emotional contagion predisposition increases, spiritual care competence also increases. The results of this study will guide initiatives to increase the quality of life of intensive care nurses and the quality of care they provide.
Keywords: Emotional Contagion, Nurse, Spiritual care, Intensive care