Yapay zekânın regülasyonu
Regulation of artificial intelligence
Yazar: ALİ SEMİH ÇAMKERTEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE AYŞEGÜL KULULAR İBRAHİM
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bilişim ve Teknoloji Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Hukuk = Law

Özet:
Yapay zeka sistemlerinin hızlı bir şekilde gelişmesi ve toplumu etkilemesi, yapay zekanın regüle edilmesi gerekliliği ihtiyacını doğurmuştur. Yapay zekanın regülasyonun nasıl ve ne şekilde gerçekleştirileceği, öğertide çeşitli tartışmaların konusu olmuştur. Bu tezde yapay zekaya dair öğretide yapılmış olan tanımlar ve yapay zekanın tarihsel bağlamda nasıl geliştiği incelenmiş, yapay zekanın regüle edilmesi ile ilgili yapılan tartışmalara değinilmiştir. Daha sonra ise Yapay Zeka Tüzük Taslağı ve Yapay Zeka Sorumluluk Yönerge Önerisi gibi yapay zekanın regüle edilmesi için oluşturulan Avrupa Birliği regülasyonları incelenmiş, bu regülasyonların olumlu ve olumsuz yönleri
analiz edilmiştir. Türk öğretisindeki mevcut çalışmalar ve Türk hukuk sisteminde oluşturulabilecek yapay zeka regülasyonlarına dair öneriler belirtilmiştir. Sonrasında ise algoritmik regülasyon kavramı tanımlanmış ve algoritmik regülasyon ile yapay zekanın nasıl regüle edilebileceği,
yukarıda belirtilen regülasyonlardaki belirli hukuk normlarının dijital temsillerine dönüştürülüp bir algoritma olarak yapay zeka sistemlerine entegre edilebileceği fikri üzerinden açıklanmıştır. Daha sonra ise ilgili regülasyon ve regülasyon metotlarının, yapay zekanın bir alt alanı olan
bilgisayarlı görü sistemlerine, biyometrik sistemler özelinde nasıl uygulanabileceği belirtilmiştir. Son olarak da sonuç kısmında algoritmik regülasyonların geleceği ve nasıl geliştirilebileceği bağlamında ilgili regülasyonlarda geçen hukuk kurallarının algoritmik temsillerine dönüştürülüp yapay zeka sistemlerine entegre edilmesine dair önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The speed of the development of artificial intelligence systems and their impact on society has created the need for artificial intelligence to be regulated. How and in what way artificial intelligence will be regulated has been the topic of various discussions within the literature. In this thesis, the definition and process of the development of artificial intelligence is examined and the discussions regarding the regulation of artificial intelligence are mentioned. Then, regulations that are developed in order to regulate artificial intelligence, such as the Draft Artificial Intelligence Act and the Artificial Intelligence Liability Directive Proposal, were examined and the positive and negative aspects of these regulations were analyzed. Current studies within the Turkish doctrine and suggestions regarding to possible artificial intelligence regulations that could be developed within the Turkish legal system were also given. Afterwards, the concept of algorithmic regulation is defined and how artificial intelligence can be regulated with algorithmic regulation is explained through the idea that certain legal norms in the aforementioned
regulations can be transformed into their digital representations and integrated into artificial intelligence systems as an algorithm. Then, it is stated how the relevant regulation and regulation methods could be applied to computer vision systems, which is a subfield of artificial
intelligence, within the context of biometric systems. Lastly in the conclusion, suggestions are made regarding the future of algorithmic regulations and its development within the context of how the legal norms within the relevant regulations could be transformed to their algorithmic counterparts and be integrated to artificial intelligence systems.