İşbirlikçi stratejik okuma (CSR) modelinin okuduğunu anlama becerisine etkisi
The effect of collaborative strategic reading (CSR) model on reading comprehension skills
Yazar: MUHAMMED SERHAT SEMERCİOĞLU
Danışman: PROF. DR. KAYA TUNCER ÇAĞLAYAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okuma stratejileri = Reading strategies ; Okuma-anlama = Reading-comprehension ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokullar = Primary schools ; İşbirlikli öğrenme = Cooperative learning

Özet:
Bu çalışmanın amacı, İşbirlikçi Stratejik Okuma Modeliyle öğretimin ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerine etkisini incelemektir. Araştırmada açıklayıcı sıralı karma modelin nicel bölümünde yarı deneysel desenlerden ön test-son test kontrol gruplu eşleştirilmiş desen kullanılmıştır. Araştırmanın nitel bölümünde ise veri toplama tekniklerinden görüşme tekniğiyle veriler toplanmıştır. Nicel işlemler tamamlandıktan sonra, İşbirlikçi Stratejik Okuma Modeliyle bilgilendirici metin öğretimine yönelik deney grubu öğrencilerinin ve sınıf öğretmeninin görüşleri daha önceden hazırlanmış görüşme formları aracılığıyla alınmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2017-2018 Eğitim-Öğretim yılında Gümüşhane İli Merkez ilçesinde bulunan Yusuf Çiftçi İlkokulundaki 52 kişilik dördüncü sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Deney grubunda 27, kontrol grubunda 25 öğrenci bulunmaktadır. Gruplar belirlendikten ve uygulama boyunca kullanmak için gerekli olan ölçme araçları geliştirildikten sonra uygulama aşamasına geçilmiştir. Uygulama aşamasında deney grubuna 6 oturum boyunca, her oturum 4 ders saati olacak şekilde İşbirlikçi Stratejik Okuma Modeline uygun, kontrol grubuna ise yine aynı metinler ve ders saati üzerinden 2017 Türkçe Programında yer alan geleneksel öğretim metoduna göre dersler işlenmiştir. Okuduğunu Anlama ve Ana Fikir Belirleme ölçeklerine ait puan dağılımlarının normal dağılıp dağılmadığını anlamak için Kolmogorov-Smirnov ve Shaphiro-Wilk testleri, ön test ve son test bulguları ile erişi puanlarına ilişkin anlamlılığı belirlemek için t-testi yapılmıştır. Okuduğunu
 
Anlama ve Ana Fikir Belirleme düzeyleri arasındaki anlamlılığı ve eğer varsa anlamlılığa ait önem derecesini bulmak üzere her bir test için Pearson momentler çarpımı korelasyonu bulunup, daha sonra bu korelasyon değerleri arasındaki ilişkinin tespiti için Fisher Z testi uygulanmıştır. Sonuçta deney ve kontrol grubuna yapılan ön test ortalamalarının birbirine oldukça yakın olduğu, son test ortalamalarında ise deney grubunun kontrol grubuna göre daha yüksek ortalamaya sahip olduğu belirlenmiştir. Yine ön testlerde deney ve kontrol grubu arasında anlamlı bir farklılık bulunamamışken, son testlerde deney grubu lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Ayrıca deney ve kontrol gruplarının, Okuduğunu Anlama ve Ana Fikir Belirleme ölçeklerinin ön testlerinde anlamlı bir farklılık bulunamamışken, son testlerde ve erişi düzeylerinde deney grubunun lehine anlamlı farklılık bulunmuştur. Pearson momentler çarpımı denkleminde Z=0,58 değerine karşılık gelen p değeri 0.082 (p>0,05) düzeyinde olduğu ve sonucun anlamlı çıkmamasına dayanarak ön test - son test arasındaki ilişkiye ait kuvvet derecesinin anlamlı bir farklılık göstermediği sonucuna varılmıştır. Araştırma bulguları ışığında İşbirlikçi Stratejik Okuma Modelinin bilgilendirici metin öğretiminde öğrencilerin okuduğunu anlama ve ana fikir belirleme becerilerini arttırmada etkili olduğu söylenebilir.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the effect of teaching via Collaborative Strategic Reading Model on reading comprehension skills of fourth-grade primary school students. In the study, a paired design with pre test-post test control group which is among quasi-experimental designs was used in the quantitative section of the explanatory ranking mixed model. On the other hand, the data were collected using an interview technique which is among data collection techniques in the qualitative section of the study. Completing the quantitative processes, the opinions of students in the experimental group and classroom teachers on informative text teaching via Collaborative Strategic Reading Model were received by means of interview forms which had already been prepared. Working group of the study consists of 52 fourth- grade students at Yusuf Çiftçi Primary School in the Central District of Gümüşhane in the School Year of 2017-2018. There are 27 students in the experimental group and 25 students in the control group. After determining the groups and developing assessment tools required for the application; the application was started. In the stage of application, lessons were given to the experimental group throughout 6 sessions which all took 4 course hours according to the Collaborative Strategic Reading Model and to the control group on the basis of the same texts and course hours according to the conventional education method which is included in the 2017 Turkish Program. Kolmogorov-Smirnov and Shaphiro-Wilk tests were performed to understand whether the score distributions of Reading Comprehension and Main Theme Determination scales showed a normal distribution or not and the t-test to determine the pre test-post test findings and the significance of gain scores. In order to determine the significance
 
between the levels of Reading Comprehension and Main Theme Determination and the importance of that significance, if available, Pearson Product-Moment correlation was found for each test and then Fisher Z test was applied to determine the relationship between these correlation values. As a consequence, it was determined that the pre test averages were close to each other in the experimental and control group and that the experimental group had a higher average than the control group in the final test averages. Again, no significant difference was found between experimental and control groups in the pre tests, but a significant difference was found in favor of the experimental group in the final tests. Otherwise it was determined that there was no significant difference between the experimental and control group in the pre tests of Reading Comprehension and Main Theme Determination scales, whereas there was a significant difference on behalf of the experimental group in the post tests and gain levels. It was concluded that the value p which corresponded to Z=0,58 in the Pearson Product-Moment equation was 0.082 (p>0,05) and considering that the result was not significant, the pre test-post test the power degree of the relationship between them did not show a significant difference. In the light of the study findings, it is possible to state that Collaborative Strategic Reading Model is effective on increasing reading comprehension and main theme determination skills of students in informative text teaching.