COVID-19'a yakalanma kaygısının medikal turizm seyahat niyetine etkisi: Türk diasporası üzerine bir çalışma
The effect of concerns with COVID-19 on medical tourism travel intention: A study on the Turkish diaspora
Yazar: ŞEYMA KOÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURPERİHAN TOSUN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Turizmi İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Dış Türkler = Turkish diaspora ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Medikal turizm = Medical tourism ; Pandemiler = Pandemics ; Sağlık turizmi = Medical tourism ; Seyahat = Travel ; Turizm = Tourism

Özet:
Dünyada sağlık turizmi son 20 yılda hızlı bir gelişme göstermiş ve sadece medikal turizm için seyahat edenlerin sayısı 20 milyonu aşarak yıllık 100 milyar $'lık bir ciroya ulaşmıştır. Hastaların kültürel normları ve değerleri ile yaşadıkları ülkelerdeki tedavi hizmetlerine bağlılıkları sağlık turizminin gelişimini engellerken aynı zamanda anayurtları dışında yaşayan hastaların da kültürel bağlılıklarından dolayı anayurtlarına gitmesi sağlık turizminin medikal diaspora boyutunun öneminin artmasına temel teşkil etmektedir. Göçmenlerin ev sahibi ülkeden anayurda yaptıkları çift yönlü seyahatler büyük bir pazar niteliği taşımaktadır. Bu çift yönlü hareketliliğin sağlık hizmeti boyutu medikal diaspora turizmi kapsamında ele alınmaktadır. Avrupa, 6,5 milyonu aşkın Türk diasporasının, 5,5 milyon gibi büyük bir kısmına ev sahipliği yapmaktadır. Bu çalışmada, Covid-19 sürecinde Avrupa'da yaşayan Türk diasporasının Türkiye'ye yönelik medikal turizm seyahat niyetinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla araştırmanın çalışma grubunu Avrupa'da yaşayan Türk kökenli gurbetçiler oluşturmaktadır. Örneklem seçiminde kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak anket formu kullanılmıştır. 
Uygulama, 8 Ocak-8 Şubat 2021 tarihleri arasında, Covid-19'un ikinci dalgasına denk gelen dönemde yapılmıştır. Google Forms üzerinden yapılan uygulama sonunda toplamda 479 gurbetçiye ulaşılmıştır. Veriler IBM SPSS 23.0 ve IBM AMOS 23.0 istatistiksel paket programları kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde; tanımlayıcı istatistikler için t testi, ANOVA testi, Levene testi, Tukey çoklu karşılaştırma testi kullanılmıştır. Araştırma modelinin testinde ise Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ve Yapısal Eşitlik Modellemesi altında Yol (Path) Analizi yöntemleri kullanılmıştır.
Katılımcıların büyük çoğunluğunun kadın, evli ve 26-35 yaş arasında olduğu görülmüştür. Katılımcıların yarısından fazlasının özel sağlık sigortasının olduğu görülmektedir. Katılımcıların yaşadıkları ülkelerin dağılımında ise ilk beş ülkenin; Almanya, Fransa, Hollanda, İtalya ve Avusturya olduğu tespit edilmiştir. Ankete katılan katılımcıların büyük çoğunluğu daha önce Türkiye'den medikal (tıbbi) tedavi hizmeti almıştır. Ağız ve diş hastalıkları tedavisinin ilk sırada olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların tedavi için Türkiye'yi tercih etmesindeki tercih nedenlerinden ilk sırada: kendi ülkeleri olması gelirken sonrasında ise anadilde sağlık hizmeti alabilme imkânı olduğu belirlenmiştir. Bu bulgular da medikal diaspora turizmini destekler niteliktedir. Çalışmaya katılan gurbetçilerin büyük kısmı Covid-19 sürecinde Türkiye'ye seyahat etmemiştir. Katılımcıların büyük çoğunluğu Türkiye'nin sağlık sistemini ve Covid-19 ile ilgili politikalarını yaşadıkları ülkeye göre daha yeterli ve daha başarılı bulmaktadır. Hipotez sonuçlarına göre: gurbetçilerin sosyalleşme kaygısı arttıkça kısa süreli ve uzun süreli kaçınma davranışları da artma eğilimi göstermektedir. Bireylerin, Covid-19'a yakalanma kaygılarının medikal turizm seyahat niyetleri üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı sonucuna varılmıştır. Gurbetçilerin medikal turizm seyahat niyetleri arttıkça uzun süreli kaçınma davranışlarının azalacağı sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Sağlık Turizmi, Medikal Turizm, Diaspora, Medikal Diaspora Turizmi, Covid-19

Abstract:
Health tourism in the world has shown a rapid development in the last 20 years and the number of people traveling for medical tourism alone has exceeded 20 million and reached an annual turnover of 100 billion dollars. While the cultural norms and values of the patients and their commitment to the treatment services in the countries they live in prevent the development of health tourism, at the same time, the fact that patients living outside their homeland go to their homeland due to their cultural affiliation is the basis for increasing the importance of the medical diaspora dimension of health tourism. The two-way travels of immigrants from the host country to the home country are a big market. The health service dimension of this bidirectional mobility is handled within the scope of medical diaspora tourism. Europe is home to a large part of the Turkish diaspora of more than 6.5 million, such as 5.5 million. In this study, it is aimed to determine the medical tourism travel intention of the Turkish diaspora living in Europe during the Covid-19 process to Turkey. For this purpose, the study group of the research consists of expatriates of Turkish origin living in Europe. Convenience sampling method was used in sample selection. Questionnaire form was used as data collection tool.
The application was made between January 8 and February 8, 2021, in the period coinciding with the second wave of Covid-19. As a result of the application made over Google Forms, a total of 479 expats were reached. Data were analyzed using IBM SPSS 23.0 and IBM AMOS 23.0 statistical packages. In the analysis of data; t test, ANOVA test, Levene test, Tukey multiple comparison test were used for descriptive statistics. In the testing of the research model, Confirmatory Factor Analysis (CFA) and Path Analysis under Structural Equation Modeling were used. 
It was observed that the majority of the participants were female, married and between the ages of 26-35. It is seen that more than half of the participants have private health insurance. In the distribution of the countries where the participants live, the first five countries are; Germany, France, the Netherlands, Italy and Austria have been identified. The majority of the respondents who participated in the survey had previously received medical (medical) treatment services from Turkey. It has been determined that the treatment of oral and dental diseases is in the first place. It was determined that the first reason why the participants preferred Turkey for treatment was that it was their own country, followed by the opportunity to receive health services in their mother tongue. These findings also support medical diaspora tourism. Most of the expats participating in the study did not travel to Turkey during the Covid-19 process. The vast majority of participants find Turkey's health system and policies regarding Covid-19 more adequate and more successful than the country they live in. According to the results of the hypothesis: as the socialization anxiety of expatriates increases, short-term and long-term avoidance behaviors tend to increase as well. It was concluded that individuals' concerns about contracting Covid-19 did not have a significant effect on their medical tourism travel intentions. It was concluded that as the medical tourism travel intentions of expatriates increase, their long-term avoidance behaviors will decrease.
Keywords: Health Tourism, Medical Tourism, Diaspora, Medical Diaspora Tourism, Covid-19.