Alan araştırmalarında güvenilirlik testlerinin karşılaştırılması ve istatistik eğitimi üzerine bir uygulama
A comparison of reliability tests in field researches and an application on statistics education
Yazar: ECE UZUNSAKAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DOĞAN YILDIZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İstatistik Ana Bilim Dalı / İstatistik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İstatistik = Statistics

Özet:
Rutin yaşantımızda ve bilimsel alanda bilhassa da istatistik biliminde alan araştırmalarında ölçme önemli bir yere sahiptir. Verilerin yansız ve güvenilir biçimde elde edilmesi istatistiksel araştırmalar yapabilmek için gereklidir. Verilerin istatistiksel yapıya uygun veriler olmasını sağlayan şey değişkenin boyutunu ölçmede kullanılan ölçme aracının standart ölçme aracı olması yani uygun maddelerden meydana gelen güvenilir, geçerli ve değişime açık bir ölçme aracının elde edilmesidir. Güvenilirlik, ölçme aracının elde ettiği özelliğin veya özelliklerinin doğruluk ve kararlılık miktarının göstergesidir. Geçerlilik ise, bir ölçme aracının ölçmeyi hedeflediği özelliği, diğer herhangi bir özellikle karıştırmadan, doğru ölçebilme derecesidir. Geçerliliğin düşük elde edilmesi, ölçekten elde edilen verilerle kriter değerleri arasındaki ilişkinin zayıflığının yanı sıra elde edilen verilerin güvenilirliğinin az olmasından da kaynaklanabilir. Bu sebeple geçerlilik güvenirlilikle birlikte yorumlanır.
Bu çalışmada literatürden yararlanılarak klasik test kuramındaki Cronbach's alfa güvenilirlik analizi ile örtük özellikler kuramı altındaki Rasch analizinden elde edilen güvenilirlik sonuçlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Rasch analizinde konuya ilişkin bir yargı oluşturulurken beklenmeyen cevaplar için "Uygunluk içi" ve uzaktaki beklenmeyen cevaplara duyarlık gösteren "Uygunluk dışı" değerleri kullanılmaktadır. Rasch analizinde 0.6-1.4 kalite kontrol aralığı "Uygunluk içi" ve "Uygunluk dışı" değerlerinin sınırlarını belirtmektedir. Cronbach's alfa analizinde ise maddelere yönelik ölçümlerde maddeler silinir ise güvenilirlik ölçümlerini veren bir sonuç elde edilebilmektedir. Böylelikle hangi maddenin güvenilirliği yükselttiği ya da düşürdüğü görülebilmektedir. Bu değerlere göre hangi maddelerin uygun olup olmadığı iki analize göre belirlenerek madde sonuçlarının karşılaştırılması yapılmıştır. Rasch analizinin daha ayırt edici sonuçlar vermesi beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler: Alan araştırmaları, güvenilirlik, Rasch analizi, Cronbach's alfa analizi

Abstract:
In our day-to-day lives and in the scientific field, especially in the field researches of statistics, measurement has an important place. Obtaining data in an unbiased and reliable manner is necessary to perform statistical researches. What makes the data suitable for the statistical structure is that the measurement tool used to measure the size of the variable is the standard measuring instrument. This means to obtain a reliable, valid and changeable measurement instrument consisting of appropriate items. Reliability is an indication of the amount of accuracy and decision of the property or properties obtained by the measuring tool. Validity is described as a measuring instrument for correct calculation without mixing any other characteristics. The low coefficient of validity may also be due to the weakness of the relationship between the data obtained from the scale and the criterion values, as well as the low reliability of the data obtained. For this reason validity is interpreted with reliability.
In this study, it is aimed to compare the reliability results obtained from the Rasch analysis in the latent trait theory with the Cronbach's alpha reliability analysis in the classical test theory. In the Rasch analysis, when a judgment is made on the topic, "Infit" values are used for unqualified responses and "Outfit" values are used for sensitive to distant unexpected answers. In Rasch analysis, the quality control range of 0.6-1.4 indicates the limits of "Infit" and "Outfit" values. In the Cronbach's alpha analysis, if the items are deleted in the measurements for the items, a result that gives the reliability measurements can be obtained. In this way, it can be seen which material has increased or decreased reliability. According to these values, whether the items are suitable or not is determined according to two analyses and the results of the items are compared. Rasch analysis is expected to give more distinctive results.

Key Words: Field researches, reliability, Rasch analysis, Cronbach's alpha analysis