Sivas yöresindeki kangal köpeği üretim çiftliklerinde bulunan köpeklerde bazı enfeksiyöz ve paraziter hastalıkların (leptospirozis, listeriozis, dirofilariazis, barsak parazitleri) araştırılması ve sağaltımı
Investigations of some infectious and parasitic diseases (leptospirosis, listeriosis, dirofilariasis, intestinal parasites) and therapy in kangal breeding
Yazar: NURİ MAMAK
Danışman: PROF.DR. HÜSEYİN YILMAZ İMREN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
60 ÖZET Sivas Yöresindeki Kangal Köpeği Üretim Çiftliklerinde Bulunan Köpeklerde Bazı Enfeksiyöz ve Paraziter Hastalıkların (Leptospirosis, Listeriosis, Dirofilariazis, Barsak parazitleri) Araştırılması ve Sağaltımı Bu çalışmada Sivas yöresindeki Kangal Köpeği üretim çiftliklerinde bulunan damızlık köpeklerde bazı enfeksiyöz ve paraziter hastalıkların (Leptospirozis, Listeriozis, Dirofilariazis, Barsak parazitleri) araştırılması ve sağaltımı amaçlanmıştır. Çalışmada, Sivas'ın Ulaş ve Kangal ilçelerindeki Kangal Köpeği Üretim Çiftlikleri'nde bulunan farklı cinsiyette 50 kangal köpeği kullanıldı. Çalışmada kullanılan 50 köpeğin klinik muayenelerinde konjunktiva görünümü, epsikleral damar dolgunluğu, hernoglobinüri, epilepsi nöbetleri, kendi etrafında dönme, koordinasyon bozukluğu, opistotonus, duyu azalması, abdominal ağrı, öksürük, egzersize toleranssızlık, dispne, acites, kik) kaybı, nabız sayısı, solunum sayısı, beden ısısı ve genel durumları değerlendirildi Köpeklerde^ kan örnekleri alındı ve kan örneklerinde köpeklerin hematolojik ve biyokimyasal parametreleri incelendi Köpeklerden alman kan serumlarında leptospira ve L monocytogenes "O" antikorları, antikoagülantlı kan örneklerinde D.immitis mikrofilerleri ve dışkı örneklerinde barsak parazitlerinin yumurta ve kistleri araştırıldı. Çalışmadaki köpeklerde araştırılan hastalıklardan herhangibiri tespit edilemeyenler kontrol grubunu, L monocytogenes "O" antikoru tespit edilenler Grup Pi, barsak paraziti yumurtaları tespit edilenler Grup IPyi oluşturdu. Grubların nabız sayısı, solunum sayısı ve beden ısısları varyans analizi ile karşılaştırıldı. Bu değerler arasındaki fark istatiski açıdan önemli bulunmadı (P>0,05). Grubların kan parametreleri arasındaki varyans analizinde total protein, K ve Ca değerleri arasındaki fark ise önemli bulundu (P<0,05). Populasyon ortalamasının tespiti için hipotez testleri kullanıldı. Bu test sonucu kontrol grubundaki köpeklerin ve Listeria61 antikoru tespit edilen Grup I'deki köpeklerin Na, Cl ve monosit değerlerinin referans değerlerin dışında olduğu saptandı (P<0,05). Leptospira antikorlarının araştırılması Mikroskopik Aglütinasyon Testi (MAT) ile yapıldı. Köpek serumlarının 2'sinde (% 4) serotip canicola'ya. karşı seropozitiflik tespit edildi. Listeria monocytogenes "O" antikorlarının saptanması Osebold yöntemine dayalı Aglütinasyon Testi ile yapıldı. Köpek serumlarının 26'smda ( % 52) > 1/100 titrelerde anti-L. monocytogenes "O" antikorları saptandı. D.immitis mikrofilerleri, natif muayene ve Modifiye Knott Tekniği ile araştırıldı. Kan örneklerinin hiçbirinde mikrofilerlere rastlanmadı. Köpeklerden alman dışkı örneklerinde barsak parazitlerinin yumurta ve kistleri natif muayene ve çinkosülfatla yüzdürme metoduyla araştırıldı. İncelenen örneklerin 3 'ünde (% 6) Toxocara canis yumurtası, Tinde (% 2) Taenia spp. yumurtası tespit edildi Barsak parazitleri tespit edilen köpeklerde Toxocara canis'in. tedavisinde selamectine (Stronghold®, Pfizer), 6 mg/kg dozda skapula ve boynun birleştiği bölgede deri üzerine uygulandı. Taenia spp. sağaltımında praziquantel (Cestodan®, Konig Provet), 5 mg/kg dozda derialtı yolla kullanıldı. Araştırma sonucunda, Sivas bölgesindeki Kangal Köpeği üretim çiftliklerinde bulunan köpeklerde leptospirozis ve listeriozis hastalığına karşı antikorlar tespit edildi. Dirofilaria mikrofilerlerine ise rastlanmadı. Ayrıca köpeklerde Toxocara canis ve Taenia spp. yumurtaları saptandı. Bu hastalıkların çiftliklerdeki yaygınlığı hakkında bilgi edinildi ve özellikle paraziter enfeksiyonların sağaltılmaması durumunda çiftlikteki yavru köpeklerin paraziter enfeksiyon riski altında olacağı kanaatine varıldı. Anahtar Sözcükler: Kangal köpeği, leptospirozis, listeriozis, barsak parazitleri, sağaltım.

Abstract:
62 SUMMARY Investigtioüs of Some Infectious and Parasitic Diseases (Leptospirosis, Listeriosis, Dirofilariasis, Intestinal parasites) and Therapy in Kangal Breeding Farms in Sivas Region The aim of tbe present study was to determine and to treat some of the infectious and parasitic diseases (Leptospirosis, Listeriosis, Dirofilariasis, Intestinal parasites) in Sivas region, in Kangal breeding dogs. In the present study, a total of 50 Kangal dogs from different genders in Kangal breeding arms in Kangal village, Sivas, were used. Conjuctival appearance, episcleral congestion, hemoglobinuria, epileptic seizures, circling, incoordination, opistotonus, loss of hear, abdominal pain, coughing, exercise intolerance, dyspnoea, ascites, weight loss, heart beat, breath rate, rectal temperature and general conditions were evaluated in the clinical examination of the present 50 dogs. Blood samples were withdrawn from dogs and blood specimens were evaluated for haemotological and biochemical parameters. Leptospirosis and L monocytogenes "O" antibodies in sera samples; D. immitis microfilaria ki blood samples with anticoagulants, and egg and cyst of intestinal parasites in faeces samples were detected. Control group consisted of dogs which are free of any disease evaluated in the present study; Group I consisted of the dogs that have L. monocytogenes "O" antibodies, and Group II consisted of the ones with intestinal parasite eggs. The pulse deficits, breath frequences and body temperatures were evaluated with varience analyses for all groups. These values were not found to be statistically important (P>0,05). However the difference values in the groups for total protein, K and Ca were found to be statistically important (P<0,05). Hypothese tests were used for for the evaluation of population mean values. Na, CI and monocyte values in dogs in Control group and Group I were detected as outside the reference values (P<0,05). Microscopic Aglutination Test (MAT) was used for the evidence of leptospiral antibodies. Seropositivity against serotype canicola in 2 sera samples (4 %) from dogs was detected.63 Osebold modified method was used for the detection of L. monocytogenes "O" antibodies. Titers equal or higher than 1/100 were detected in 26 sera samples (52 %). Native examination and Modified Knott Method was used inorder to detect D.immttis microfilarias. No microfilaria was detected in any of the sera samples. Native faecal examination with zinc-sul&te flotation method was used for the detection of intestinal parasites eggs and cysts. Toxocara canis eggs in 3 samples (6%) and Taenia spp. in 1 samples (2 %>) was detected. Selamectine (Stronghold®, Pfizer) was used at 6 mg/kg doses through the skin on the scapular and neck area for the treatment of Toxocara çanis. Praziquantel (Cestodan®, Konig Provet) at 5 mg/kg doses via subcutaneous for the treatment of Taenia spp. As result of the present study, antibodies against leptospirosis and listeriosis was determined in the Kangal breeding farm, in Sivas region. Additionally, Toxocara canis and Taenia spp. eggs were detected. Investigation was useful throughout the incidence of the diseases in this farm, and it was concluded that the parasitic enfections might be a risk factor for the puppies, if treatment is not done for the adults. Key Words: Kangal dog, leptospirosis, listeriosis, intestinal parasites, therapy.