Bilişsel çarpıtmaların yaşam doyumu, cinsiyet ve kaygı ile ilişkisinin incelenmesi
An investi̇gati̇on of relati̇onshi̇p between li̇fe  sati̇sfacti̇on, gender and anxi̇ety wi̇th relati̇onshi̇p of cogni̇ti̇ve di̇storti̇ons
Yazar: ZEYNEP AFRA TERLEMEZ
Danışman: PROF. DR. NESRİN DİLBAZ
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel çarpıtma = Cognitive distortion ; Cinsiyet = Gender ; Kaygı = Anxiety ; Kruskal-Wallis Testi = Kruskal-Wallis Test ; Mann-Whitney Testi = Mann-Whitney Test ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bilişsel çarpıtmalar; işlevsel olmayan, mantıklı olmayan ve yalnızca gözleme dayalı, ancak gerçekmiş gibi kabul edilen inanca dayalı bir içeriğe sahip olan, bireyi yenilgiye uğratan örüntüler içeren düşünme hatalarıdır (Türküm, 2016).
Araştırmanın amacı, bilişsel çarpıtmaların yaşam doyumu, cinsiyet ve kaygı ile ilişkisinin belirlenmesidir. Belirlenen sonuçlara göre literatüre katkı sağlanması hedeflenmektedir. Yapılan araştırmalarda, bilişsel çarpıtmalar, yaşam doyumu ve kaygı değişkenlerinin ayrı ayrı incelendiği, ancak bütün değişkenlerin bir arada incelenmediği görülmüştür. Araştırmamızın daha önce hiç yapılmamış olmasının, literatüre katkı sağlaması açısından önemli olduğu düşünülmektedir. 
Araştırmanın evrenini Türkiye'de yaşayan ve 18 yaşının üzerinde olan bireyler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini yaşları 19-62 arasında değişen 113 kadın ve 89 erkek olmak üzere 202 kişi oluşturmuştur. Araştırmaya katılım gönüllülük esası içermektedir. 
Araştırmamızda bireylere 'Demografik Bilgi Formu, Bilişsel Çarpıtmalar Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği' uygulanmıştır. 
Verilerin analizi IBM SPSS versiyon 21.0 paket programı ile yapılmıştır. Hipotezlerin sınanmasında frekans analizi, ANOVA, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis testi, Spearman korelasyon analizi, basit doğrusal regresyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. 
Araştırmanın sonucunda, bilişsel çarpıtmalar ile kaygı arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı korelasyon bulunmuştur. Bilişsel çarpıtmalar ile yaşam doyumu arasında negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı doğrusal ilişki bulunmuş; basit doğrusal 
regresyon analizinde incelendiğinde ise, negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı olmayan korelasyon bulunmuştur. Bilişsel çarpıtmalar ve cinsiyet arasında ise istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Çoklu doğrusal regresyon analizine alınan üç değişken, bilişsel çarpıtmalar ölçek puanındaki değişimin %5,6'sını açıklamaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Bilişsel çarpıtmalar, Yaşam Doyumu, Kaygı, Cinsiyet

Abstract:
Cognitive distortions are inaccurate thinking which includes content that is based on dysfunctional, irrational beliefs that are only observational but considered to be true and involves patterns that triumph over the individual (Türküm, 2016).
The aim of the study was to determine the relationship of cognitive distortions with satisfaction with life, gender, and anxiety. It was aimed to contribute in the literature with the findings identified. It was seen that the studies conducted analyzed the variables cognitive distortions, satisfaction with life and anxiety separately, but did not analyze all the variables together. It is believed that the fact that our research has never been conducted before is significant in terms of contributing in the literature. 
The population of the study consisted of individuals aged over 18 living in Turkey. The sample of the study consisted of 202 people aged 19-62, including 113 females and 89 males. Participation in the study was on a voluntary basis. 
In our research, the individuals were asked to take the 'Demographical Information Form, Cognitive Distortions Scale, Satisfaction with Life Scale, and Beck Anxiety Scale'. 
The data was analyzed using IBM SPSS version 21.0 package program. In order to test the hypotheses, frequency analysis, ANOVA, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis test, Spearman correlation analysis, simple linear regression analysis, and multiple linear regression analysis were used. 
As a result of the research, a positive and statistically significant correlation was found between cognitive distortions and anxiety. A negative and statistically significant linear  correlation was found between cognitive distortions and satisfaction with life whereas a negative and statistically insignificant correlation was found when they were analyzed using simple linear regression analysis. No statistically significant difference was found between cognitive distortions and gender. The three variables subjected to multiple linear regression analysis represents 5.6% of the change in the scale score of cognitive distortions. 
         
Keywords: Cognitive Distortions, Satisfaction with Life, Anxiety, Gender