Bafra ve Çarşamba ovalarında yetiştirilen yazlık ve kışlık sebze çeşitlerinde bulunan akar türleri ve populasyon yoğunluklarının belirlenmesi
Determination of mite species and their population densities on summer and winter vegetables in Bafra and Carsamba plains
Yazar: FATMA ÖKSÜZ
Danışman: PROF. DR. SEBAHAT SULLIVAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma 2015 ve 2016 yıllarında Bafra ve Çarşamba ovalarında yetiştirilen yazlık
ve kışlık sebze çeşitlerinde bulunan akar türleri ve populasyon yoğunluklarının
belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Bu amaçla Samsun iline bağlı 7 ilçedeki 74
yerden örnekleme yapılmış ve 480 adet örnek toplanmıştır. İncelenen örneklerin
%42'si akarlarla bulaşık olarak bulunmuş ve 11 familyaya ait 37 akar türü tespit
edilmiştir. Bu türler; Tyrophagus putrescentiae (Schrank) (Acaridae); Czenspinskia
transversostriata (Oudemans) (Winterschmidtiidae); Aculops lycopersici Massee
(Eriophyidae); Tetranychus urticae Koch, Tetranychus turkestani Ugarov and
Nikolskii, Tetranychus sp., Panonychus ulmi (Koch), Bryobia sp. 1, Bryobia sp. 2
(Tetranychidae); Brevipalpus obovatus Donnadieu (Tenuipalpidae); Tarsonemus
confusus Ewing, Tarsonemus lobosus Suski, Tarsonemus smithi Ewing, Tarsonemus
waitei Banks, Polyphagotarsonemus latus (Banks) (Tarsonemidae); Tydeus
californicus (Banks), Tydeus caudatus (Dugés), Tydeus kochi Oudemans, Tydeus
martae Kazmierski, Tydeus praeditus Livshitz et Zapletina, Lorryia pulchra
(Oudemans), Lorryia rutrus Theron et Ueckermann, Lorryia visenda (Kuznetzov)
(Tydeidae); Homeopronematus staerki (Schruft) (Iolinidae); Allothrombium clavatum
Saboori, Pesic, Hakimitabar, Allothrombium fuliginosum (Hermann) (Trombidiidae);
Dometorina plantivaga plantivaga (Berlese) (Oribatulidae); Amblyseius andersoni
(Chant), Amblyseius rademacheri Dosse, Euseius finlandicus (Oudemans), Euseius
stipulatus (Athias-Henriot), Neoseiulus aristotelisi Papadoulis, Neoseiulus barkeri
Hughes, Neoseiulus californicus (McGregor), Neoseiulus marginatus (Wainstein),
Phytoseius finitimus Ribaga, Phytoseiulus persimilis Athias-Henriot
(Phytoseiidae)'dir. Bunlardan sekiz tür; Tarsonemus smithi, T. martae, T. praeditus, L.
rutrus, L. visenda, A. clavatum, D. plantivaga plantivaga ve N. aristotelisi türleri
ülkemiz faunası için yeni kayıt olarak tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Çarşamba Ovası, Bafra Ovası, Samsun, yazlık sebze, kışlık
sebze, zararlı akar, faydalı akar

Abstract:
This study was conducted to determine mite species and their population densities on
summer and winter vegetables grown on the Bafra and Carsamba plains in Samsun
Province, Turkey in 2015 and 2016. A total of 480 samples were collected from 74
sampling sites in open fields in 7 districts. Forty two percent (42%) of the samples
were infested by mites. A total of thirty seven species belonging to eleven families
were collected. They were Tyrophagus putrescentiae (Schrank) (Acaridae);
Czenspinskia transversostriata (Oudemans) (Winterschmidtiidae); Aculops
lycopersici Massee (Eriophyidae); Tetranychus urticae Koch, Tetranychus turkestani
Ugarov and Nikolskii, Tetranychus sp., Panonychus ulmi (Koch), Bryobia sp. 1,
Bryobia sp. 2 (Tetranychidae); Brevipalpus obovatus Donnadieu (Tenuipalpidae);
Tarsonemus confusus Ewing, Tarsonemus lobosus Suski, Tarsonemus smithi Ewing,
Tarsonemus waitei Banks, Polyphagotarsonemus latus (Banks) (Tarsonemidae);
Tydeus californicus (Banks), Tydeus caudatus (Dugés), Tydeus kochi Oudemans,
Tydeus martae Kazmierski, Tydeus praeditus Livshitz et Zapletina, Lorryia pulchra
(Oudemans), Lorryia rutrus Theron et Ueckermann, Lorryia visenda (Kuznetzov)
(Tydeidae); Homeopronematus staerki (Schruft) (Iolinidae); Allothrombium clavatum
Saboori, Pesic, Hakimitabar, Allothrombium fuliginosum (Hermann) (Trombidiidae);
Dometorina plantivaga plantivaga (Berlese) (Oribatulidae); Amblyseius andersoni
(Chant), Amblyseius rademacheri Dosse, Euseius finlandicus (Oudemans), Euseius
stipulatus (Athias-Henriot), Neoseiulus aristotelisi Papadoulis, Neoseiulus barkeri
Hughes, Neoseiulus californicus (McGregor), Neoseiulus marginatus (Wainstein),
Phytoseius finitimus Ribaga, Phytoseiulus persimilis Athias-Henriot (Phytoseiidae).
Eight species Tarsonemus smithi, T. martae, T. praeditus, L. rutrus, L. visenda, A.
clavatum, D. plantivaga plantivaga and N. aristotelisi were first records for Turkey.

Key Words: Çarşamba Plain, Bafra Plain, Samsun, summer vegetable, winter
vegetable, harmful mite, beneficial mite