Gestasyonel diabetes mellitus öyküsü olan kadınlarda adiposit yağ asidi bağlayıcı protein düzeyi ve metabolik sendrom ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Serum adipocyte fatty acid binding protein level and evaluation of its relationship with metabolic syndrome among women with previous gestational diabetes mellitus
Yazar: AYGÜL ÇELTİK
Danışman: PROF. DR. SENA YEŞİL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Adipoz doku = Adipose tissue ; Diabet-gebelik sırasında = Diabetes-gestational ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Glükoz = Glucose ; Karotis intima media = Carotid intima media ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Taşıyıcı proteinler = Carrier proteins

Özet:
Gestasyonel diabetes mellitus (GDM) ilk defa gebelikte ortaya çıkan veya saptanan anormal glukoz intoleransıdır. GDM' nin patogenezinde önemli rol oynayan insülin direnci, birçok kadında doğumdan sonra devam etmektedir. Bu nedenle GDM öyküsü olan kadınlar, metabolik sendrom (MS) ve kardiyovasküler hastalıklar açısından risklidir.Adiposit yağ asidi bağlayıcı protein (A-FABP) yağ doku ve makrofalarda bulunan, hücre içi yağ asidi taşınmasında görevli proteindir. Dolaşımdaki A-FABP düzeyinin, MS, DM ve ateroskleroz ile ilişkili olduğu gösterilmiştir.Bu çalışmamızda GDM öyküsü olan kadınlarda MS ve kardiyovasküler hastalıklarla ilişkili risk faktörlerini, subklinik aterosklerozu ve bunların serum A-FABP düzeyi ile ilişkisini inceledik.Çalışmaya 120 GDM öyküsü olan kadın ile 53 sağlıklı ve GDM öyküsü olmayan kadın alındı. GDM öyküsü olan kadınların % 37.50' sinde bozulmuş açlık glukozu ve bozulmuş glukoz toleransı, % 16.66' sında DM ve % 35.83' ünde MS saptandı. GDM öyküsü olan kadınların daha obez ve insülin dirençlerinin daha fazla olduğu görüdü. MS ve DM gelişimi için prediktif değeri olan serum A-FABP düzeyinin GDM öyküsü olan kadınlarda ve özellikle MS saptanan alt grupta daha yüksek olduğu gösterildi. Serum A-FABP düzeyinin MS kriterlerinden bel çevresi ile bağımsız bir ilişkisi olduğu saptandı. GDM öyküsü olan kadınlardan glukoz tolerans bozukluğu olanlarda düzeylerinin daha yüksek olduğu gösterildi. Ayrıca GDM öyküsü olan kadınlarda erken sayılabilecek bir dönemde karotis intima media kalınlığının arttığı ve serum A-FABP düzeylerinin karotis İMK ile ilişkili olduğu bulundu.Sonuç olarak, GDM öyküsü olan kadınlarda serum A-FABP düzeyi yüksek saptanmıştır. Serum A-FABP düzeyi, GDM öyküsü olan kadınlarda erken dönemde metabolik bozuklukların değerlendirilmesi için kullanılabilir.

Abstract:
Gestational diabetes mellitus (GDM) is defined as carbohydrate intolerance diagnosed for the first time during pregnancy. Insulin resistance which plays an important role in the pathogenesis of GDM may continue after delivery. Because of this, women with previous GDM (pGDM) have increased risk of metabolic syndrome and cardiovascular diseases.Adipocyte fatty acid binding protein (A-FABP) is a cytoplasmic protein which is involved in fatty acid transport in adipocytes and macrophages. Circulating A-FABP has been reported to be associated with MS, DM and atherosclerosis.In this study, we aimed to determine the risk factors associated with MS and cardiovascular diseases, the development of subclinical atherosclerosis and to evaluate the relationship of metabolic risk factors and subclinical atherosclerosis with serum A-FABP in women with pGDM.One hundred and twenty women with pGDM and 53 healthy women with no history of pGDM were enrolled. The prevalence of impaired fasting glucose/impaired glucose tolerance, DM and MS were 37.50 %, 16.66 % and 35.83 % among women with pGDM, respectively. Women with pGDM were detected to be more insulin resistant and obese. Serum A-FABP, which is associated with development of MS and DM, was higher among women with pGDM and especially among the subclass with MS. Serum A-FABP was independently associated with waist circumference but not with the other contributers of MS. Serum A-FABP was higher in women with pGDM who had glucoce intolerance. Carotis intima meida thickness (CIMT) was higher in women with pGDM and serum A-FABP was associated with CIMT.In conclusion, serum A-FABP is higher in women with pGDM. Serum A-FABP level can be used as an early indicator of metabolic disturbances in women with pGDM.