Pozitif psikolojik sermaye ve tükenmişlik arasındaki ilişki: İşe adanmanın aracılık etkisi
The relationship between positive psychological capital and burnout: The mediating effect of work engagement
Yazar: OLCAY SEVİLAY ARIÇ
Danışman: PROF. DR. FERİT ÖLÇER
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Pozitif psikolojik sermaye = Positive psychological capital ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik duygusu = Burnout feeling ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome ; İşe bağlılık = Job involvement ; İşe gömülmüşlük = Job embeddedness ; İşe gönülden adanma = Work engagement

Özet:
Günümüzün iş dünyasında hızla ilerleyen teknoloji, artan rekabet ortamı, hızlı bilgi akışı ve sürekli olarak değişen çevre koşulları nedeniyle örgütlerin bu değişim ve gelişime uyum sağlamak için yeni stratejilere ihtiyaçları vardır. Bu ihtiyaçlar örgütsel davranış alanında yeni yaklaşımların ortaya çıkmasını sağlamıştır. Örgütlerin rekabet gücünün artmasında insan faktörünün ve işle ilgili psikolojik faktörlerin önemi giderek artmaktadır. Bu doğrultuda pozitif psikolojik sermaye, işe adanma ve tükenmişlik kavramlarının birbirleriyle olan ilişkilerinin incelenmesinin literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Çalışmada pozitif psikolojik sermaye ve alt bileşenleri ile işe adanma ve tükenmişlik ilişkileri ele alınmıştır. Bununla birlikte pozitif psikolojik sermaye ve alt bileşenlerinin tükenmişlik üzerindeki etkisinde işe adanmanın aracılık rolü incelenmiştir. Araştırma verileri, Hatay ilinde demir çelik sektöründe faaliyet gösteren bir üretim işletmesindeki çalışanlardan anket yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Çalışmanın amacına bağlı olarak geliştirilen hipotezlerin test edilmesinde çoklu regresyon modeli kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre, pozitif psikolojik sermaye ve alt bileşenlerinin işe adanma üzerinde pozitif anlamlı etkisinin olduğu, tükenmişlik üzerinde ise negatif anlamlı etkisinin olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte pozitif psikolojik sermaye ve alt bileşenlerinin tükenmişlik üzerindeki negatif anlamlı etkisinde işe adanmanın kısmi aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In today's business world, due to rapidly advancing technology, increasing competition, rapid flow of information and continuously changing environmental conditions, organizations need new strategies to adapt to these changes and developments. These needs have led to the emergence of new approaches in the field of organizational behavior. There has been a gradual increase in importance of the human factor and work-related psychological factors in increasing the competitiveness of organizations. In this direction, it is thought that the study of the relationship between positive psychological capital, work engagement and burnout will contribute to the literature. The present study investigates positive psychological capital with its dimensions and the relationship between work engagement and burnout. The study also analyzes the mediating role of work engagement in the effect of positive psychological capital and its dimensions on burnout. The research data were obtained using the survey method from employees of a manufacturing enterprise operating in the iron and steel sector in Hatay province. Multiple regression model was used to test the hypotheses developed depending on the purpose of the study. According to the research findings, it was determined that positive psychological capital and its dimensions had a positive significant effect on work engagement and a negative significant effect on burnout. The study also analyzes the mediating role of work engagement in the effect of positive psychological capital and its dimensions on burnout.