1983 seçimlerinde meclise giren siyasi partilerin seçim propagandaları
The political propagandas of the parties which entered the parliament in the 1983 elections
Yazar: MURAT AVCI
Danışman: DOÇ. DR. AHMET EDİ
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History

Özet:
1971 muhtırası sonrasında ülkede koalisyon hükümetlerinin etkisiyle oluşan kamplaşma, yaşanan anarşi ve terör olayları, ekonomik sıkıntılar, yaşanan siyasi boşluk ve bunalımlar ülkeyi çok zor durumda bırakmış yaşanan gelişmeler sonucunda ordu 12 Eylül 1980'de yönetime el koymuştu. Askeri müdahaleden sonra siyasi faaliyetler durdurulmuş, Bülent Ulusu'nun başbakanlığında yeni bir hükümet kurulmuştu. Ülkenin bu hale gelmesinde en büyük etken olduğu öne sürülen 1961 Anayasası'nın yerine yeni bir anayasa hazırlanmış, bir yandan da mevcut siyasi partiler tamamen kapatılmış, parti yöneticileri siyasi yasaklı hale gelmişti. Ülke yönetimine el koyan MGK'nın hazırlattığı 1982 Anayasası'nın kabulüyle birlikte Kenan Evren Cumhurbaşkanı olmuştu. Ülkedeki her şey Kenan Evren ve Milli Güvenlik Konseyinin kontrolüne geçmişti. Daha sonraki süreçte  siyasi alandaki bunalımların nedenleri de dikkate alınarak 10 Haziran 1983'te çıkarılan Milletvekili Seçim Kanunu ile Siyasi Partiler Kanunu hazırlanarak siyasi faaliyetler serbest bırakıldı. Siyasi faaliyetlerin serbest bırakılmasıyla birlikte 6 Kasım 1983 Genel Seçimlerine kadar toplam 15 siyasi parti kuruldu. Milli Güvenlik Konseyi koalisyon hükümetlerinin daha önce ülkeye yaşattığı sıkıntıları bildikleri için çok fazla siyasi partinin kurulmasında rahatsız olmuş ve partilerin kuruluş esnasında kurucu üyelerini veto etme yetkisini sonuna kadar kullanarak, seçimlere sadece Anavatan Partisi, Milliyetçi Demokrasi Partisi ve Halkçı Parti'nin katılmasına izin vermişti. 6 Kasım 1983 Genel Seçimleri öncesi bu üç parti liderleri ülkenin birçok yerinde mitingler düzenlemiş, siyasi propagandalarını yaparak seçimlere girmişlerdir. Seçimler sonuçlandığında Turgut Özal liderliğindeki Anavatan partisi birinci parti olarak seçilmiş, Halkçı Parti ikinci, Kenan Evren ve milli güvenlik konseyinin sıcak baktığı milliyetçi demokrasi partisi de üçüncü parti olarak seçilmişti.

Abstract:
After the 1971 memorandum, the polarization, anarchy and terrorist incidents, economic troubles, political vacuum and depressions that occurred in the country under the influence of the coalition governments left the country in a very difficult situation, and as a result of the developments, the army seized the administration on September 12, 1980. After the military intervention, political activities were stopped and a new government was formed under the prime ministership of Bülent Ulusu. A new constitution was prepared to replace the 1961 Constitution, which was claimed to be the biggest factor in the country's turn into this, and on the other hand, existing political parties were completely closed and party leaders became politically banned. Kenan Evren became President with the adoption of the 1982 Constitution, which was prepared by the NSC, which seized the country's administration. Everything in the country was under the control of Kenan Evren and the National Security Council. In the following process, taking into account the reasons for the depressions in the political field, the Political Parties Law was prepared with the Parliamentary Election Law enacted on June 10, 1983, and political activities were released. With the release of political activities, a total of 15 political parties were established until the General Elections of November 6, 1983. The National Security Council, knowing the difficulties that the coalition governments had caused the country before, was uncomfortable with the establishment of too many political parties and allowed only the Motherland Party, the Nationalist Democracy Party and the Populist Party to participate in the elections, using its power to veto the founding members of the parties during the establishment. Before the November 6, 1983 General Elections, the leaders of these three parties held meetings in many parts of the country and entered the elections by making their political propaganda. When the elections were concluded, the Motherland party led by Turgut Özal was chosen as the first party, the Populist Party was chosen as the second party, and the nationalist democracy party, which Kenan Evren and the national security council favored, was chosen as the third party.