Vergi kaçakçılığı suçunda ceza indirimi şeklindeki etkin pişmanlık uygulamasının anayasal ilkeler çerçevesinde değerlendirilmesi
Evaluation of the effective repentance application in the form of penalty reduction in the offence of tax evasion within the framework of constitutional principles
Yazar: NESLİHAN KAYA
Danışman: PROF. DR. BURÇİN BOZDOĞANOĞLU
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Devlet, kamu hizmetlerini finanse edebilmek için vergi gelirlerine büyük ölçüde 
bağımlıdır. Ancak, vergi ödemelerinin gönüllülük esasına dayanmaması, bazı bireylerde 
vergi yükümlülüğüne karşı direnç oluşturmakta ve vergi kaçakçılığı gibi olumsuz 
sonuçlara yol açabilmektedir. Bu durum, devletin vergi gelirlerinde ciddi kayıplara neden 
olmakta ve kamu hizmetlerinin sürdürülebilirliğini tehlikeye atmaktadır. Dolayısıyla, 
vergi kaçakçılığını önlemek ve vergi kayıplarını en aza indirmek için etkili düzenlemeler 
yapmak devletin öncelikli görevlerindendir. Ancak, bu düzenlemeler bazen vergi 
adaletini zedelemekte ve hukuki güvenliği sarsmaktadır. 7394 sayılı Kanun, bu bağlamda 
yapılan önemli değişikliklerle vergi kaçakçılığı suçlarının cezai düzenlemelerine dair 
önemli bir örnek teşkil etmektedir. 
Çalışmada, literatür tarama yöntemi kullanılarak vergi kaçakçılığı suçlarında
uygulanan ceza indirimi ve etkin pişmanlık düzenlemeleri, anayasal vergilendirme 
ilkeleri açısından incelenmiştir. 7394 Sayılı Kanun ile Vergi Usul Kanunu'nun 
359.maddesinde önemli değişiklikler yapılmıştır. Yapılan düzenlemelerle birlikte vergi 
kaçakçılığı suçları için öngörülen cezaların üst sınırları arttırılmış, Türk Ceza Kanunu'nda 
yer alan zincirleme suç hükmü Vergi Usul Kanunu'na eklenerek uygulanacak şekilde 
düzenlenmiştir. Ayrıca, etkin pişmanlık düzenlemesiyle vergi kaçakçılığı suçlarına dair 
hapis cezalarında, soruşturma, kovuşturma ve infaz süreçlerinde farklı oranlarda 
indirimler öngörülmüştür. Çalışmanın amacı, etkin pişmanlık düzenlemesinin anayasal 
ilkeler olan eşitlik, adalet, belirlilik ve hukuki güvenlik açısından değerlendirilmesidir. 
Çalışmada, bu düzenlemenin anayasal ilkelerle uyumu ele alınmış ve ortaya çıkan 
sorunlara yönelik çözüm önerileri sunulmuştur.

Abstract:
The state relies heavily on tax revenues to finance public services. However, the 
lack of a voluntary basis for tax payments can lead some individuals to resist their tax 
obligations, resulting in negative outcomes such as tax evasion. This not only causes 
significant losses in state tax revenues but also threatens the sustainability of public 
services. Therefore, it is crucial for the state to implement effective measures to prevent 
tax evasion and minimize tax losses. Nevertheless, these measures can sometimes 
undermine tax justice and compromise legal certainty. Law No. 7394 serves as an 
important example in this context, introducing significant amendments to the penal 
regulations concerning tax evasion crimes. 
 This study employs a literature review method to analyze the penalty reduction and 
effective remorse provisions for tax evasion crimes from the perspective of constitutional 
taxation principles. Significant amendments have been made to Article 359 of the Tax 
Procedure Law with Law No. 7394. These amendments have increased the upper limits 
of penalties for tax evasion crimes, and the repeated crime provisions from the Turkish 
Penal Code have been incorporated into the Tax Procedure Law. Additionally, the 
effective remorse provision introduces varying reductions in prison sentences during the 
investigation, prosecution, and execution stages of tax evasion cases. The aim of this 
study is to evaluate the effective remorse provision in light of constitutional principles 
such as equality, justice, clarity, and legal certainty. The study examines the alignment of 
this regulation with constitutional principles and proposes solutions to address the issues 
identified.