Balistik koruyucu elektronik tekstil ürün tasarımı
Ballistic protective electronic textile production design
Yazar: MEHMET ZAHİT BİLİR
Danışman: DOÇ. DR. BANU HATİCE GÜRCÜM
Gazi Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Tekstil Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering
Dizin: Akıllı tekstil = Smart textile ; Balistik koruyucu elektronik yelek = Ballistic protective electronic vest ; Tekstil tasarımı = Textile design ; Yelekler = Waistcoat ; Ürün tasarımı = Product design

Özet:
Teknolojideki önemli ilerlemelerle hayatın her alanında görmeye başlanılan akıllı tekstiller, insanların giyinme ihtiyaçlarının dışında pek çok yeni ihtiyaçlarını da karşılamaya başlamıştır. İnsanların artan suç oranlarından dolayı ihtiyaç duyduğu bu yeni alanlardan en önemlisi de güvenlik hizmetleridir. Güvenlik hizmetlerinin çok daha hızlı ve verimli şekilde sağlanabilmesi bu hizmeti sunan insanların çağın gerektirdiği kalitede araçlarla bu hizmetleri yapmasından geçmektedir. Bu amaca ulaşmak için çalışmada akıllı tekstil uygulamasından yararlanılarak balistik koruyucu elektronik tekstil yeleği tasarlanmıştır. Yapılan elektronik tekstil ürün tasarımı ile tehlike seviyesinin yüksek olduğu alanlarda çalışan güvenlik personellerin ateşli silah yaralanmasına maruz kalıp yaralandığında bu durumun ve saldırı koordinatlarının merkeze bildirilmesi, geç bilgilendirme kaynaklı zaman kayıplarının azaltılması, sağlık hizmetlerinin çok daha hızlı şekilde ulaşabilmesi ve faillerin daha hızlı şekilde yakalanmasının sağlanması amaçlanmıştır. Tasarımın yapılabilmesi için öncelikli olarak teknik tekstil/akıllı tekstil uygulamaları araştırılmış, bu uygulamalarda kullanılan metotlar incelenmiş ve tasarıma temel teşkil edecek önceki çalışmalardaki uygulamalar da araştırılmıştır. Tasarımda kullanılacak malzemeler son teknolojik gelişmeler dikkate alınarak seçilmiştir. Yelekte kullanılan devreler elektronik laboratuvarlarında ilk ve son nesil olmak üzere farklı GSM, GPS ve mikrokontrol malzemeleri kullanılarak üretilmiştir. Elektronik yelek tasarımında ana parça olan yelek kısmının üretimi de konfeksiyonda yapılmıştır. Yelekte kullanılan sensörlü parçanın üretiminde iletken iplik kullanılmış olup, iplik tek parça halinde herhangi bir deformasyona maruz kalmadan belirli aralıklarla kumaş üzerine dikilmiştir. Oluşturulan tasarım Efor Poligon merkezinde 20 m mesafeden 9 mm çaplı Sarsılmaz marka tabanca ile test edilmiş ve fotoğraflarla kayıt altına alınmıştır. Çalışma sonucunda elektronik yeleğin vurulma durumunda yelekte meydana gelen deformasyonu tespit ettiği ve tanımlı cep telefonuna içerisinde vurulma yönünün ve vurulma konumunun olduğu mesajı gönderdiği tespit edilmiştir. Yapılan tasarım ile elektronik ile tekstil teknolojilerinin birarada kullanılabildiği, farklı disiplinler arası çalışma ile katma değeri yüksek özgün tasarımların yapılabildiği ve akıllı tekstiller kapsamında güvenlik personelleri için hayat kurtarıcı tasarımların yapılabildiği sonuçlarına varılmıştır.


Anahtar Kelimeler : Akıllı yelek, e-tekstil, Balistik koruyucu elektronik yelek, Teknik tekstil

Abstract:
Smart textiles that we have started to see in all fields of the life have started to meet a lot of needs apart from wearing needs of people. The most important new areas that people need is security services due to rising crime rates. Providing of fast and feasable security services is can be with the well quality tools that security staffes use. To reach this aim, we have designed a ballistic and protective electronic textile vest by benefiting from smart textile application. Once security staffes are wounded with gun bullet, reporting the attack time and attack coordinates to the headquarter, decreasing the late-information, reaching of first-aid to the crime scene and catching the crimes faster are aimed at with this design. To make the design, we have researched technical and smart textile applications firtly, investigated the methods used in these applications and former studies that can be fundamental applications in our thesis have been researched. Materials used in this design have been chosen as considering the latest technological developments. Circuts used in vest have been produced as using different GSM, GPS and microcontrol units as first and last generations. Vest part of electronic vest design has been produced in confection. Conductive yarn has been used in the sensor part and this conductive yarn has been sewed as one part with equal spaces without any break . Electronic vest design has been tested with Sarsılmaz gun with 9 mm in Efor Polygon Center from 20 meters away and all results have been recorded with photos. As a result, it has been identified that electronic vest can detect the deformation of gun and sending the information message having shooting way and attack coordinates to the headquarter. It has been seen that electronic and textile technologies can be used together, original designs can be produced by working between different disciplines and life-saving designs can be made for security staffes under the scope of smart textile.


Key Words : Smart vest, e-textile, Ballistic protective electronic vest, Technical textile