Eskişehir'de yaşayan geleneksel el sanatlarının soküm bağlamında incelenmesi
Analysis of living traditional handicrafts in Eskişehir in the context of ich
Yazar: KÜBRA ÇOBAN
Danışman: DOÇ. DR. ASLI BÜYÜKOKUTAN TÖRET
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Türk folkloru = Turkish folklore

Özet:
Eskişehir gerek coğrafi konumu gerek kozmopolitik yapısıyla pek çok kültüre ev sahipliği yapmaktadır. Eskişehir, 2013 Türk Dünyası Kültür Başkenti olduğu süre içerisinde ve somut olmayan kültürel miras çalışmaları alanında önemli adımlar atmıştır. SOKÜM sözleşmesinin kabulüyle İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi'nde yer alan bir takım el sanatlarının olduğu gibi listeye dâhil olamayan ve günümüzde icracıları azalan kaybolmaya yüz tutmuş geleneksel el sanatlarının varlığı da bilinen bir gerçektir. İnsanların ihtiyaçları doğrultusunda yaratılan el sanatı ürünleri, toplulukların içinde bulunduğu kültür dairesinin izlerini taşıyarak ve estetik bir biçime kavuşarak kültürel kimliğin bir parçası haline gelmiştir. İçinde bulunulan 21. yüzyıl itibariyle gelişen teknolojiye karşın ucuz ve hızlı sanayi ürünlerinin yaygınlaşmasıyla tek tip haline bürünen ürünlerin yaygınlaşmasıyla geleneksel el sanatlarına olan rağbet düşmüş, hatta bu sanatlar yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmışlardır. Bu çalışmada Eskişehir'de yaşayan geleneksel el sanatları icracıları tespit edilerek kayıt altına alınmıştır. Kaynak kişilerden hareketle sanat icrasında kullanılan malzemeler, yapım zamanı, yapım süreci, kullanılan teknikler gibi hususlara yer verilmiş ve ustaların sorunlarından hareketle geleneksel el sanatlarının aktarımı için çözüm önerileri sunulması amaçlanmıştır.

Abstract:
Eskişehir is home to many cultures with its geographical location and cosmopolitan structure. Eskişehir has taken important steps in the field of intangible cultural heritage studies during its 2013 Turkish World Capital of Culture. It is a well-known fact that there are some handicrafts included in the Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity with the acceptance of the ICH convention, as well as the existence of traditional handicrafts that cannot be included in the list and whose performers are decreasing today. Handicraft products created in line with the needs of people have become a part of cultural identity by carrying the traces of the cultural circle in which the communities are located and by gaining an aesthetic form. As of the 21st century, despite the developing technology, with the spread of cheap and fast industrial products, the popularity of traditional handicrafts has fallen, and these arts have even faced the danger of extinction. In this study, traditional handicraft performers living in Eskişehir were identified and recorded. Based on the source people, the materials used in the performance of the art, the production time, the production process, the techniques used are included and it is aimed to offer solutions for the transfer of traditional handicrafts based on the problems of the masters.