Fen bilimleri öğretmen adaylarının öz-yeterlik algıları ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları
Self-efficacy perceptions of science teacher candidates and their attitudes towards the teaching profession
Yazar: SÜMEYYE BULANIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİLMİ ERTEN
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada Fen Bilimleri öğretmen adaylarının öğretmenlik öz-yeterlik algıları ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları ilişkisel tarama metodu kullanılarak araştırılmıştır. Bu çalışmanın örneklemini 2023-2024 eğitim-öğretim yılı Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği bölümünde 3. ve 4. sınıfta öğrenim görmekte olan 39 Fen Bilimleri öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak bir kişisel bilgi formu, ''Öğretmen Öz-yeterlik Ölçeği'' ve ''Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutum Ölçeği'' kullanılmıştır. Araştırmada ilk olarak öğretmen adaylarının öğretmenlik öz-yeterlik algılarının ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarının hangi düzeyde olduğu ve bunların cinsiyet, sınıf düzeyi, mezun oldukları lise türü, anne ve baba öğrenim durumu, yaşadıkları yerleşim birimi, okudukları bölümü tercih etme sıraları, okudukları bölümden memnun olma durumlarına göre farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir. Daha sonra öğretmen adaylarının öğretmenlik öz-yeterlik algıları ve öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları arasında ne düzeyde bir ilişki olduğu incelenmiştir. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde bağımsız örneklem t-testi ve yüzde, frekans, pearson korelasyon katsayısı değerlerinden yararlanılmıştır. Verilerin analizi sürecinde SPSS 21.0 paket programı kullanılmıştır. Bu araştırma bulgularına göre, Fen Bilimleri öğretmen adaylarının öğretmenlik öz-yeterlik algıları ile anne öğrenim durumu arasında istatistiki olarak anlamlı bir fark bulunurken cinsiyet, sınıf düzeyi, mezun oldukları lise türü, baba öğrenim durumu, yaşadıkları yerleşim birimi, okudukları bölümü tercih etme sıraları ve okudukları bölümden memnun olma durumları açısından istatistiki olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Öğretmen adaylarının mesleğe yönelik tutumları ile okudukları bölümden memnun olma durumu arasında istatistiki olarak anlamlı bir fark olduğu görülürken; cinsiyet, sınıf düzeyi, mezun oldukları lise türü, anne ve baba öğrenim durumu, yaşadıkları yerleşim birimi ve okudukları bölümü tercih etme sıralarına göre istatistiki olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Öğretmen adaylarının öğretmenlik öz-yeterlik algısı ile öğretmenlik mesleğine yönelik tutumu arasında pozitif yönde orta düzeyde bir ilişki olduğu bulunmuştur.

Abstract:
In this study, the perceptions of science teacher candidates' self-efficacy and their attitudes towards the teaching profession were investigated using the relational screening method. The sample of this study consists of 39 science teacher candidates studying in the 3rd and 4th grades in the Science Teaching Department of Fırat University, Faculty of Education in the 2023-2024 academic year. A personal information form, the ''Teacher Self-efficacy Scale'' and the ''Attitude Towards the Teaching Profession Scale'' were used as data collection tools. In the study, firstly, the level of teacher candidates' perceptions of teaching self-efficacy and their attitudes towards the teaching profession and whether these differ according to gender, grade level, type of high school they graduated from, mother and father's education status, place of residence, order of choosing the department they study in, and their satisfaction with the department they study in were examined. Then, the level of relationship between teacher candidates' perceptions of teaching self-efficacy and their attitudes towards the teaching profession was examined. In the analysis of the data obtained in the research, independent sample t-test and percentage, frequency, Pearson correlation coefficient values were used. SPSS 21.0 package program was used in the data analysis process. According to the findings of this research, while a statistically significant difference was found between the teaching self-efficacy perceptions of science teacher candidates and mother's education status, no statistically significant difference was found in terms of gender, class level, type of high school they graduated from, father's education status, place of residence, order of choosing the department they studied and their satisfaction with the department they studied. While a statistically significant difference was found between the teacher candidates' attitudes towards the profession and their satisfaction with the department they studied; no statistically significant difference was found in terms of gender, class level, type of high school they graduated from, mother's and father's education status, place of residence and order of choosing the department they studied. It was found that there was a positive moderate relationship between teacher candidates' perception of teaching self-efficacy and their attitude towards the teaching profession.