Seyyid Bey ve Usul-i Fıkha bakışı
Seyyid Bey and his view of principles of jurisprudence
Yazar: BAHATTİN ERGÜL
Danışman: PROF.DR. AHMET YAMAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Biyografi = Biography ; Din = Religion ; Hukuk = Law

Özet:
ÖZET?SEYYİD BEY VE USÛL-İ FIKHA BAKIŞI? Bahattin ERGÜLSeyyid Bey, Osmanlı Devleti'nin son dönemi ve Cumhuriyet'in ilk yıllarındayaşamış bir ilim ve siyaset adamıdır. Halifeliğin kaldırılması sürecinde yaşanantartışmalarda, halifeliğin kaldırılması görüşünü desteklemiş ve karşı çıkanlarıngerekçelerini zayıflatan malÃ»m meclis konuşmasıyla meşhur olmuştur. Bu gün bileSeyyid Bey, halifeliğin kaldırılışıyla birlikte hatırlanmaktadır.Hâlbuki Seyyid Bey, önemli bir ilim adamıdır. UsÃ»l-i fıkıh alanında, ?UsÃ»l-i FıkıhDersleri I ,II?, ?Medhal? ve ?UsÃ»l-i Fıkıh Dersleri Mebâhisinden İrade-Kaza ve Kader?adında çok önemli eserleri vardır.Seyyid Bey, ictihad ve taklid üzerinde durur. İctihad kapısının kapandığıanlayışının kesinlikle doğru olmadığını, ictihadın devam ettiğini savunur. Ayrıca bazıkonularda ictihad ehliyetini taşıyan kişilerin o konularda ictihad edebileceğigörüşündedir. Makâsıd-ı Şâri' ( Allah teâlânın hüküm koyarken gözettiği hedefler)konusuna dikkatleri çeken Şâtıbû'nin görüşlerini takdir ederek bu konu üzerindeyoğunlaşmak gerektiğine işaret eder.Talidin yanlış algılandığını, taassuba dönüştüğünü söyler. Fert ve toplum açısındantaklidin farklı değerlendirilmesi gerektiğini savunur. Özellikle kanunlaştırmaçalışmalarında, toplumun ihtiyaçlarının ön planda tutulup, mezheplerin görüşlerindenazamû ölçüde istifade edilmesi gerektiğini söyler. Mecelle'nin, toplumun ihtiyaçlarınatam olarak cevap veremeyecek durumda olmasını da bu eksikliğe bağlar.Seyyid Bey'in farklı görüşlerinin tamamını ?Medhal? ve ? UsÃ»l-i Fıkıh DersleriMebahisinde İrade- Kaza ve Kader? adlı eserlerinde bulmak mümkündür. Hem ilimadamı, hem de siyasetçi olması açısından Seyyid Bey'in bu eserleri oldukça önemlidir.

Abstract:
ABSTRACT?Seyyid Bey and His View of Principles of Jurisprudence?? by Bahattin ERGÜLSeyyit Bey was a man of knowledge and policy who lived in the last period ofOttoman Empire and at the beginning of Turkish Republic. During the debates ofbanning Chaliphate, he supported those who wanted to ban it and became famous forhis speeches made in parliament which passified the counter ideas. He has been knownand associated with the ban of Cliphate.However; Seyyid Bey was an importent man of knowledge. His works `?UsÃ»l-iFıkıh Dersleri I ve II??, `?Medhal?? and `?UsÃ»l-i Fıkıh Mebahisinden İrade-Kaza veKader?? are very important.Seyyid Bey was dewelled on ictihad (independed reasoning) and taqlid (imitation).He is absolutely against the idea that there is no longer any room for innovation (inestablishing a religion precedent) and supports the survival of juriprudence.Furthermore, he claims that those who are licenced to make independed reasoning onsome issues can make reasoning on those issues. Appreciating the views of Shatibi whoattracted attentions to the purposes of God in juriprudence believed to dwell on thissubject.He remarks that immitation was misunderstood and turned into bigotry orfanatizm. He says that especially, in codification; peoples? needs must be prior issues todeal with and views of different shools should be used as much as possible. His reasonfor Macalla failed to sustain the needs of present society is due to this lack.It is possible to find all different views of Seyyid Bey in his works `?Medhal?? and`?UsÃ»l-i Fıkıh Mebahisinden İrade-Kaza ve Kader?? Since he was a man of knowledgeand policy, his works are very important.