Duygusal zekâ beceri eğitiminin hemşirelerin tükenmişlik ve stres düzeylerine etkisi
The effect of emotional intelligence skill training on the exhaustion and stress levels of nurses
Yazar: NEŞE ÖZYİĞİT HOCAOĞLU
Danışman: PROF. DR. AYŞE OKANLI
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Stres = Stress ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik sendromu = Burnout syndrome

Özet:
Amaç: Araştırma hemşirelere verilen duygusal zekâ beceri eğitiminin tükenmişlik ve stres düzeylerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. 
Materyal ve Metot: Araştırma Ocak 2016- Temmuz 2018 tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmanın genel evreni 307 hemşiredir, araştırma kriterlerini karşılayan 105 hemşire ise çalışma evrenini oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini güç analizine göre  62 (31 deney, 31 kontrol) hemşire oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında, hemşirelerin sosyodemografik özelliklerini belirleyen "Kişisel Bilgi Formu", "Duygusal Zekâ Değerlendirme Ölçeği", "Maslach Tükenmişlik Ölçeği" ve "Algılanan Stres Ölçeği" kullanılmıştır. Duygusal beceri eğitimi öncesi her iki gruba  ön testler yapılmıştır. Duygusal beceri eğitimi altı oturum şeklinde deney grubuna verilmiştir.  Kontrol grubuna ise herhangi bir müdahale yapılmamıştır. Son testler eğitim bitiminden dört  hafta sonra uygulanmıştır. 
Bulgular: Eğitim öncesi deney ve kontrol grubunun duygusal zeka düzeylerinin normal düzeyde ( biraz geliştirilmeye ihtiyacı var) olduğu, tükenmişlik ve stres düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. Eğitim sonrası kontrol grubuna göre deney grubundaki hemşirelerin duygusal zeka beceri düzeylerinin arttığı (yüksek düzey), tükenmişlik ve stres düzeylerinin azaldığı ve gruplar arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir( p<0.05). Grup içi karşılaştırmada; deney grubu duygusal zeka puanı son test puanının ön teste göre istatistiksel olarak önemli derecede yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). 
Sonuç: Bu sonuçlar doğrultusunda hemşirelere verilen duygusal zekâ beceri eğitiminin tükenmişlik ve stres seviyelerini azalttığı, duygusal zeka becerilerini artırdığı belirlenmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda  hemşirelerin duygusal zekâlarının gelişimini destekleyecek eğitim programlarına yer verilmesi önerilebilir.
Anahtar Kelimeler: Duygusal Zekâ, Hemşirelik, Stres,Tükenmişlik

Abstract:
Aim: The aim of the study was to determine the effect of emotional intelligence training on burnout and stress levels of nurses.
Material and Method: The study was conducted between January 2016 - July 2018. The overall  content   of the study is 307 nurses , and 105 nurses who meet the criteria of the study constitute the study  content . The sample consisted of 62 nurses (31 experiments, 31 controls) according to power analysis. In the data collection, "Personal Information Form", "emotional intelligence Evaluation scale", "Maslach exhaustion scale" and "perceived stress scale" were used to determine the sociodemographic characteristics of nurses. Pre-tests were carried out to both groups before the emotional skill training. Emotional skill training was given to the experimental group in six sessions.  There was no intervention in the control group. The final tests were performed four weeks after the end of the training.
Results: It was determined that the emotional intelligence levels of the pre-education experiment and control group were at normal level ( needs to be improved slightly) and that the levels of exhaustion and stress were high. The difference between the two groups was statistically significant (p<0.05). Intra-group comparison; the test group emotional intelligence score was found to be statistically significantly higher than the final test scores (p<0.05). 
Conclusion: According to these results, emotional intelligence training given to nurses reduced their exhaustion and stress levels and increased their emotional intelligence skills. In line with these results, it is recommended  that  training programs  should be given to the  nurses  to support    the development of their emotional intelligence.
Key Words: Emotional Intelligence, Nursing, Stress, Exhaustion