Bazı neonıkotınoıd insektisitlerin farklı oranlarda piperonyl butoxide ile kombinasyonlarının Antalya ilindeki ev sinekleri (Musca domestica L.) üzerindeki toksik etkisinin araştırılması
Investigation of the toxic effect of some neonicotinoid insecticides with different rates of combinations of piperonyl butoxide on house fly (Musca domestica L.) in Antalya
Yazar: SADIK BURAK POLAT
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ÇETİN
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Karasinek = Housefly ; Musca domestica = Musca domestica ; İnsektisidler = Insecticides

Özet:
Ev sineği (Musca domestica L.), farklı ekolojik koşullara uyum sağlayabilen sinantropik bir organizmadır. Bu canlı tıp ve veterinerlik alanlarında bazı sorunlara neden olmaktadır. Bu böcek birçok hastalık patojeninin vektörüdür ve hayvanlarda strese neden olarak süt ve et veriminin düşmesine neden olmaktadır. Ev sineği kontrolünde neonikotinoid insektisitler, hedef organizma üzerinde hızlı ve yüksek toksik etkiye sahip oldukları için sıklıkla tercih edilmektedirler. Son yıllarda neonikotinoid insektisitlere karşı gelişen direnç ve bunların hedef dışı organizmalar üzerindeki toksik etkileri dünyanın birçok bölgesinde araştırılmaktadır. İnsektisit sinerjistleri, insektisitlerin uygulama oranlarını azaltmak ve etkinliklerini arttırmak için kullanılmaktadır. Genel olarak sinerjistik ajanlar, böceklerin detoksifikasyon sürecinden sorumlu enzim metabolizmasını inhibe ederek aktivitelerini göstermektedirler. Bu tezin amacı, Antalya ilinden toplanan Alanya, Döşemealtı, Kemer, Kepez, Kumluca, Manavgat ve Serik ilçelerin toplanan ev sinekleri üzerinde sinerjistik ajan piperonyl butoxide (PBO) (1:0, 1:0,25, 1:0,5 and 1:1; neonicotinoid: PBO) kombinasyonları ile dört neonikotinoid (thiamethoxam, imidacloprid, acetamiprid ve dinotefuran) insektisitin toksik etkilerini belirlemektir. Ev sinekleri, atrap ile hayvan çiftliklerinden toplanmıştır. Bu böcekler, 20x20x20 cm'lik gözenekli kafeslerde laboratuvara getirilerek kültüre alınmıştır. Neonikotinoid ve PBO kombinasyonlarının biyolojik etkinliği, M. domestica'nın F3 kuşakları kullanılarak cam yüzey üzerinde gerçekleştirilmiştir. Test grupları, neonikotinoid ve PBO kombinasyonları ile bir saat boyunca işlem görmüş ve düşüş (KD) oranlarını belirlemek için beş dakikalık aralıklarla gözlemlenmiştir. Böcekler, bir saat maruz kaldıktan sonra insektisit içermeyen kavanozlara aktarılmıştır. Yüzde ölüm değerleri yirmi dört saat sonra kaydedilmiştir. Knock Down Süreleri (KDT) Probit Analizi kullanılarak belirlenmiştir. Yüzde KDT ve ölüm değerleri SPSS istatistik programında analiz edilmiştir. Tüm testler 24±2 °C sıcaklık, %60±5 nem ve 12 saat aydınlık ve 12 saat karanlık 
fotoperiyot koşullarında gerçekleştirilmiştir. Sonuçlara göre, PBO tüm suşlarda neonikotinoid insektisitlerin toksik etkilerini arttırmıştır. Testlerde PBO oranı arttıkça knock down sürelerinin değerleri azalmış ve ölüm değerleri yükselmiştir. Sonuçlar, neonikotinoid içeren formülasyonlarda PBO kullanımının neonikotinoid insektisitlere karşı direnci azaltmak için kullanılabileceğini göstermektedir.

Abstract:
The house fly (Musca domestica L.) is a synanthropic organism that can adapt to different ecological conditions. It causes some problems in the medical and veterinary fields. This insect is the vector of many disease pathogens and also causes stress in animals, resulting in loss of milk and meat yield. In house fly control, neonicotinoid insecticides are often preferred because they have rapid and high toxic effect on target organism. In recent years, developed resistance to neonicotinoid insecticides and their toxic effects on non-target organisms have been investigated in many regions of the world. Insecticide synergists are used to reducing the application rates of insecticides and to increase their effectiveness. Generally, synergistic agents act their activity by inhibiting the enzyme metabolism responsible for the detoxification process of insects. The aim of this thesis is to determine the toxic effects of four neonicotinoid 
insecticides (thiamethoxam, imidacloprid, acetamiprid, and dinotefuran) with combinations of synergistic agent, piperonyl butoxide (PBO) (1:0, 1:0,25, 1:0,5 and 1:1; neonicotinoid: PBO) on Alanya, Döşemealtı, Kemer, Kepez, Kumluca, Manavgat and Serik house fly strains collected from in Antalya. House flies were collected from the livestock farms with sweep nets. These insects brought to laboratory and they were cultured in 20x20x20 cm mesh cages. Biological efficacy of neonicotinoid and PBO combinations were performed on glass surface using F3 generations of M. domestica. Test groups were treated with neonicotinoid and PBO combinations for one hour and observed five-minute intervals to determine knock down (KD) rates. Insects were transferred to insecticide free jars after one hour exposure. Percent mortality values 
were recorded after twenty four hours. KD time (KDT) values were determined using Probit Analysis. Percent KDT and mortality values were analyzed in SPSS statistical program. All tests were carried out under 24±2 °C temperature, 60±5% humidity and 12 hours light and 12 hours dark photoperiod conditions. According to the results, PBO increased the toxic effects of neonicotinoid insecticides in all strains. As the PBO ratio increased in the tests, the knock down values 
decreased and the mortality values increased. The results show that the use of PBO in formulations that contain neonicotinoids can be used for reducing resistance to neonicotinoid insecticides.