Devletler hukuku bağlamında halefiyet sorunu (SSCB örneği)
State succession in the context of international law (USSR case)
Yazar: ITIR ALADAĞ
Danışman: PROF.DR. SAMİR SALHA
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Hukuk = Law ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
T. C.KOCAELİ ÜNİVERSİTESİSOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALIDEVLETLER HUKUKU BAĞLAMINDA HALEFİYET SORUNU(SSCB ÖRNEĞİ)ÖZETSovyetler Birliği'nin dağılması pek çok sosyal, ekonomik ve politik açmazınyanında önemli bir devletler hukuku sorunu olan halefiyet vakalarını da beraberindegetirmiştir. Artıları ya da eksileri ile Sovyet mirasının nasıl paylaşılacağı büyük birsoru işaretiydi. Öyle ki Sovyet sisteminde, bu sistemden sıkılmış olanlar var olduğugibi, geleneği devam ettirmek isteyenler de mevcuttu. Bu iki uç görüşteki devletlerve nispeten ılımlılar arasında SSCB'nin borçlarının ve mallarının paylaştırılmasıesnasında; selef devletin dağılması ile ortaya çıkan yeni devletlerin ağır borç yüküaltında ezilmemesi gerekliliği kadar; işbu devletlere egemenlikleri için elzem olanfinansal desteğin de sağlanması gözetilmeliydi. Ayrıca devlet halefiyetindeneredeyse en hayati sorunu oluşturan ?sınırların çizilmesi ve toprak paylaşımı?,SSCB'nin dağılmasının ardından bölgede oluşan güç boşluğunda yeni bağımsızlığınakavuşmuş devletleri tehlikeye atmayacak şekilde halledilmeliydi.Sovyetlerin ardından oluşan bu nispeten ?belirsiz? durum, aslındadevletlerarası kamuoyu için de rahatsızlık verici idi. SSCB'den alacaklı olandevletler karşılarında bir muhatap bulmak istiyorlardı. Komşuları, zaten ?gergin? bircoğrafyada yaşarken yeni bir kaosla karşılaşmak istemiyor, sınırların bir an öncebelirlenmesini istiyorlardı. Bir diğer büyük sorun ise SSCB zamanında yapılmışantlaşmaların akıbeti ve bu antlaşmalarla kimin muhatap alınacağı idi. Kısmen?halledilebilir? görülen ekonomik- ticari antlaşmaların yanı sıra, güvenlik- savunmaantlaşmaları da mevcuttu. Bu antlaşmaların olası sonuçları, devletlerarası güvenlikaçısından hayati önem taşımaktaydı.Bu çalışmada; halefiyet sorunu, SSCB ve onun mirasçılarının oluşturduğuörnekle somutlaştırılarak, devletler hukukunda önem teşkil eden parametreleraçısından irdelenmeye ve objektif olarak ortaya konulmaya çalışılmıştır.Tezi Hazırlayan : Itır ALADAĞTez Danışmanı : Prof. Dr. Samir SALHATez Kabul Tarih ve No : 14/02/2007- 2007/04Jüri Üyeleri : Prof. Dr. Hasret ÇOMAKProf. Dr. Samir SALHAYrd. Doç. Dr. Efe ÇAMAN

Abstract:
T. C.KOCAELİ ÜNİVERSİTESİSOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALISTATE SUCCESSION IN THE CONTEXT OF INTERNATIONAL LAW(USSR CASE)ABSTRACTIn addition to several social, economic and politic impasses, USSR?s dissolutionbringed succession case which is a very important and complex international lawproblem. It was a huge question mark how to share Soviet heritage. Such that, inSoviet system, there were some who got bored of this system and ones who wouldlike to preserve the tradition. While sharing USSR?s debts and properties betweenthese two kinds of extreme thinking states and comparatively moderates, two pointshad to be considered carefully. First, new states that emerged after predecessorstate?s dissolution had to be prevented from being put upon heavy debts; and second,the financial support which was vital for their sovereignty had to be provided.Besides, when it comes to state succession there were two other vital problems too;?defining borders? and ?land sharing?. These two had to be handled withoutendangering newly independent states after Soviet dissolution.This comparatively uncertain situation that occurred after USSR wasinconvenient for international community, too. USSR?s creditors wished to see acollocutor. On the other hand, neighbours didn?t like to be drifted through a chaos inthis already ?nervous? geography. They were waiting borders to be defined asquickly as possible. Another huge trouble was USSR?s treaties fate and about thesetreaties who would be the collocutor. There were economic- trading treaties, as wellas security- defence treaties, which partially seemed to be handled easily. Thesesecond kind of treaties? potential outcomes were vital for international security.In this practice, the author tried to examine succession problem, byembodying it with USSR and its inheritors? example, in terms of international law?simportant parameters.Tezi Hazırlayan : Itır ALADAĞTez Danışmanı : Prof. Dr. Samir SALHATez Kabul Tarih ve No : 14/02/2007- 2007/04Jüri Üyeleri : Prof. Dr. Hasret ÇOMAKProf. Dr. Samir SALHAYrd. Doç. Dr. Efe ÇAMAN