Okul öncesi öğretmenlerinin disiplin anlayışları ile iç-dış denetim odakları arasındaki ilişki: Çanakkale ili örneği
The relationship between pre-school teachers? understandings of discipline and internal-external control focuses
Yazar: NİLGÜN ÇAKIR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. EMİNE FERDA BEDEL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Denetim odağı = Locus of control ; Disiplin = Discipline ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Sınıf yönetimi = Classroom management ; Ölçekler = Scales ; İstenmeyen öğrenci davranışı = Unwanted student behavior

Özet:
Eğitimin istenilen hedeflere ulaşabilmesi, öğretmenin eğitim-öğretim açısından yeterliliğinin yanı sıra sınıf yönetimi açısından yeterliliğine de bağlıdır. Öğretmenin sınıf ortamındaki davranış yönetimi niteliğini arttırmasına paralel olarak eğitimin niteliği de artar. Öğretmen sadece öğreten kişi değil, aynı zamanda iyi bir yönetici de olmalıdır. Aynı zamanda öğretmenin kişilik özelliklerinin ve bunun eğitim sürecine yansıması da incelenmesi gereken bir konudur.Bu çalışmada öncelikle okul öncesi öğretmenlerinin öğrenciye karşı tutumlarını etkileyecek bir boyut olan disiplin anlayışları ile önemli kişilik boyutlarından biri olan kontrol odakları arasındaki ilişki incelenmiştir.Araştırma niceliksel bir çalışma olup veriler ilişkisel tarama metoduna uygun olarak toplanmıştır. Çalışmanın örneklemi 2008?2009 eğitim öğretim yılında Çanakkale il ve ilçe merkezlerinde bulunan toplam 95 okul ve 145 öğretmenden oluşmaktadır.Araştırmada kullanılan ölçme araçları şunlardır: Öğretmenlerin kişisel özelliklerinin (cinsiyet, medeni durum, çocuk sayısı, kıdem, öğrenci yaş grubu, öğrenci sayısı, eğitim düzeyi) belirlenmesi amacıyla 7 sorudan oluşan kişisel bilgi formu; Ö. F. Şimşek (2000) tarafından geliştirilen ve geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılan ?Öğretmen Disiplin Anlayış Ölçeği? ve İ. Dağ (1991) tarafından Türkçeye uyarlanan ve geçerlilik ve güvenirlik çalışmaları yapılan ?Rotter'ın İç-Dış Kontrol Odağı Ölçeği?. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda okul öncesi öğretmenlerinin disiplin anlayışlarının eğitim durumuna bağlı olarak farklılaştığı görülmüştür. Diğer bir deyişle, okul öncesi öğretmenlerinin eğitim durumu yükseldikçe, disiplin anlayışları daha demokratikleşmektedir. Disiplin anlayışı, diğer kişisel özelliklere bağlı olarak değişme göstermemektedir.Araştırma sonucunda saptanan bir diğer bulgu ise, kontrol odağı ile disiplin anlayışı arasındaki ilişkidir. Bu sonuca göre, iç kontrol odağına sahip öğretmenler, disiplin anlayışlarında, demokratik tutuma sahip olmaktadırlar.Anahtar kelimeler: Okul Öncesi Öğretmeni, Sınıf Yönetimi, Disiplin Anlayışı, Denetim Odağı.

Abstract:
Reaching the desired goals of education is related to the teacher?s adequacy not only in terms of education but also classroom management. The quality of education increases parallel to the quality of the teacher?s behavioral management in the classroom. .Teacher must be not only the person who teaches but also a good administrator.At the same time,the teachers? personal qualitiees and the reflection of this to education progress are the subjests whisch should ne inguired. In this survey, the relationship between initially disciplinary understanding (mentality) which is a dimension effecting preschool teachers? behavioral attitutes towards students and control focusses which is one of the important personal dimensions are inguired.The research is a quantitative work and data was collected in pursuance of related search method. The sample of the work consists of totally 95 schools and 145 teachers in Çanakkale city and provinces in the academic year of 2008-2009. .Testing materials used in the research : personal information form which consists of 7 questions fort he purpose of determining of teachers? personal qualities (gender ,merital status,number of children,seniority,students? age group,number of students, education level ); ?Teacher Discipline Understanding Scale? developed by Ö.F. Şimşek (2000), ?Rotter?s Interior-Exterior Control Focus Scale? adapted into Turkish by İ. Dağ (2002) controlled in terms of validity and reliability. The results of the research findings indicate discipline understandings of the preschool teachers differentiate according to the education levels. In other terms, the more the preschool teachers? education levels are, the more democratic their understanding of discipline are . Discipline understanding doesn?t differentiate according to other personal qualities.Another finding which was found out at the end of the research is the relationship between the focus of control and understanding of discipline. According to this result, the teachers with interior control focus have democratic attitute in their understanding of discipline.