Mersin arkeolojisinin kültür turizmi bağlamında turist rehberlerinin gözüyle değerlendirilmesi
Evaluation of Mersin archaeology in the context of cultural tourism through the eyes of tourist guides
Yazar: NESİH ORUÇ
Danışman: DOÇ. DR. SABRİ ARICI
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm Rehberliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Mersin il sınırları içerisindeki arkeolojik ve kültürel mirasını, kültür turizmi bağlamında profesyonel turist rehberlerinin perspektifinden değerlendirmektir. Çalışmada, Mersin'deki müze ve ören yerlerinin cazibe düzeyi, turist rehberlerinin bu alanlarda karşılaştıkları sorunlar ve bu destinasyonların turistler için sunduğu olanaklar ele alınmıştır. Ayrıca, rehberlerin bu alanların çekiciliğini artırmaya yönelik önerileri ve sorunlara yönelik çözüm stratejileri incelenmiştir. Araştırma verileri, Haziran-Ağustos 2024 tarihleri arasında Adana Rehberler Odası'na bağlı 30 profesyonel turist rehberiyle yapılan yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yoluyla toplanmış ve MAXQDA programı kullanılarak içerik ve frekans analizine tabi tutulmuştur. Betimsel analiz çerçevesinde rehberlerin doğrudan ifadelerine de yer verilmiştir. Elde edilen bulgular, rehberlerin en çok önerdiği destinasyonların Kız Kalesi, Mersin Arkeoloji Müzesi ve Cennet-Cehennem Mağaraları olduğunu göstermektedir. Bu alanlar tarihî ve kültürel açıdan ziyaretçilerin beklentilerini karşılasa da ulaşım, sosyal tesis eksikliği ve temizlik gibi altyapı sorunlarının deneyimleri olumsuz etkilediği tespit edilmiştir. Rehberler, tur düzenlerken ulaşım kolaylığı, tarihî önem ve maliyet gibi faktörleri dikkate almakta ve turistlerin bilgi edinme ihtiyaçlarına göre hareket etmektedir. Sonuç olarak, bölgenin kültürel çekiciliğini artırmak için tanıtım faaliyetlerinin genişletilmesi, altyapı yatırımlarının artırılması ve alternatif turizm türlerinin teşvik edilmesi önerilmektedir. Çalışma, sürdürülebilir turizmi destekleyen stratejik çözüm önerileri sunarak, Mersin'in ulusal ve uluslararası düzeyde daha etkin tanıtılmasına katkı sağlamayı hedeflemektedir.

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the archaeological and cultural heritage within the borders of Mersin province in the context of cultural tourism from the perspective of professional tourist guides. In the study, the level of attraction of museums and archaeological sites in Mersin, the problems encountered by tourist guides in these areas and the opportunities offered by these destinations for tourists are discussed. In addition, tour guides' suggestions for increasing the attractiveness of these areas and solution strategies for the problems were analysed. The research data were collected through semi-structured in-depth interviews with 30 professional tourist guides affiliated to Adana Chamber of Guides between June-August 2024 and subjected to content and frequency analysis using MAXQDA software. Direct statements of the guides were also included in the descriptive analysis. The findings show that the most recommended destinations by the guides are Kız Castle, Mersin Archaeological Museum and Cennet-Cehennem Caves. Although these areas meet the expectations of visitors in terms of historical and cultural aspects, it was determined that infrastructure problems such as transport, lack of social facilities and cleanliness negatively affected the experiences. While organising tours, guides take into account factors such as ease of transportation, historical significance and cost, and act according to the information needs of tourists. As a result, it is recommended to expand promotional activities, increase infrastructure investments and encourage alternative tourism types to increase the cultural attractiveness of the region. The study aims to contribute to more effective promotion of Mersin at national and international level by providing strategic solutions that support sustainable tourism.