Uzaktan eğitim içerik geliştirme süreçlerinde çevrimiçi işbirliğine dayalı proje takip ve yönetim aracı kullanımının etkililiği
The effectiveness of the use of online collaborative project tracking and management tool on the processes of distance education course development
Yazar: ERİNÇ KARATAŞ
Danışman: PROF. DR. AHMET MAHİROĞLU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management ; Dokümantasyon ve Enformasyon = Documentation and Information ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Proje yönetimi = Project management ; Takip = Stalke ; Uzaktan eğitim = Distance education ; Çevrimiçi = Online ; İçerik = Content ; İş birliği = Cooperation

Özet:
Bu araştırmada, uzaktan eğitim içerik geliştirme süreçlerinde çevrimiçi işbirliğine dayalı proje takip ve yönetim aracına yönelik ihtiyacın belirlenmesi, bu ihtiyaca yönelik bir aracın geliştirilmesi ve geliştirilen çevrimiçi işbirliğine dayalı proje takip ve yönetim aracı kullanımının uzaktan eğitim içerik geliştirme süreçlerindeki etkililiğinin betimlenmesi amaçlanmıştır.Bir durum çalışması olarak ele alınan bu araştırma, 2010-2011 eğitim öğretim yılı Gazi Üniversitesi Uzaktan Eğitim Meslek Yüksekokulu İçerik Geliştirme Ekibinde yer alan 43 çalışan ve 2 yöneticinin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Deneysel işlem öncesinde kurumun bu tür bir araca olan ihtiyacı ortaya konmuş, bu ihtiyaca yönelik açık kaynak kodlu bir araç, kurumun ihtiyaçları doğrultusunda uyarlanmıştır. Aracın süreçte kullanılmasının öncesi ve sonrasında, bu aracın kullanımının içerik geliştirme süreçlerine olan etkisini incelemek amacıyla yöneticilerin ve çalışanların görüşlerinin alındığı öntest ve sontest uygulanmıştır. Deneysel işlem sürecinde tek grup öntest sontest deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın bağımsız değişkeni geliştirilen çevrimiçi işbirliğine dayalı proje takip ve yönetim aracının kullanımı, bağımlı değişkeni ise çalışan görüşleridir. Kurumda çalışanların ve yöneticilerin görüşlerinden elde edilen verilerin çözümlenmesinde parametrik olmayan istatistiksel bir yöntem olan Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi uygulanmıştır.Ülkemizde uzaktan eğitim veren kurumların içerik geliştirme süreçlerine yönelik ihtiyaçlarının belirlenmesi amacı ile görüşmeler yapılmıştır. Bu görüşmelerde kurumların proje yönetimini ve içerik geliştirme süreçlerini destekleyecek yenilikçi ve uzaktan eğitim alanına özgü özellikleri bulunan araçlara ihtiyaçları olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonunda, aracın kullanımının yönetsel, iletişim ve araç açısından kazanımları ortaya konmuştur.Bir kurumda, birçok kez tekrarlanan çevrimiçi öğrenme içeriği geliştirme süreçlerinde işbirliğine dayalı proje yönetimi kaçınılmazdır. Ancak, bu tez çalışmasında olduğu gibi, proje yönetimi; işbirliğinin yapılanması; ekibin oluşturulması ve kullanılacak araçların seçimi ya da geliştirilmesi kuruma özgü olmak durumundadır.Ülkemizde uzaktan eğitim hizmeti sunan belli başlı büyük özel sektör kurumlarının dışında kalan üniversiteler ve bakanlıklardaki küçük ölçekli kurumlarda henüz kurum kültürünün oluşmaması, büyük ölçeklilerde ise klişeleşmiş geleneksel yollarla öğretim tasarımına devam edilmesi nedeniyle, çevrimiçi işbirliğine dayalı proje takip ve yönetim araçlarının uzaktan eğitim kurumlarında yeterince yer bulamamasına yol açmaktadır. Uzaktan eğitim veren kurumların daha yolun başında iken, bu tür araçları kurumun işleyişinin bir parçası haline getirmesi, pek çok sorunun ortaya çıkmasına engel olacaktır. Yapılan bu çalışma ile çevrimiçi işbirliğine dayalı proje yönetim araçlarının ülkemizdeki uzaktan eğitim kurumlarının yapısına ve işleyişine uygun olarak içerik geliştirme süreçlerindeki özellikleri ortaya konmuştur. Bu tür araçların, içerik geliştirme süreçlerinde yönetim açısından proje yönetim sürecini desteklediği ve proje takibini kolaylaştırdığı, projenin sonuca ulaşmasında zamandan tasarruf edildiği; ekip iletişimini sağlıklı ve hızlı kıldığı ve son olarak araç açısından bakıldığında aracın kullanımının kolay, işlevsel, güvenli ve güvenilir olduğu bulgularına ulaşılmıştır. Sonuç olarak, bu araçların uzaktan eğitim alanındaki kullanımının standartlaşmasına katkı sağlaması umulmaktadır.Anahtar Kelimeler: Uzaktan eğitim, çevrimiçi içerik geliştirme, çevrimiçi proje yönetimi, işbirliğine dayalı araçlar

Abstract:
The aim of this research is to describe the need for a collaborative online project tracking and management tool, is to develop this tool according to determined needs, and to betray the effectiveness of using this tool in the distance education content development processes.This research, planned as a case study, was accomplished with the participation of 43 employees and 2 administrators working in the Content Development Team at Gazi University Community School of Distance Education in 2010-2011 academic year. Before the experimental procedure, the need for using such a tool in the organization was laid down, and an open source tool was chosen for this need, and this tool was adapted to the organization according to needs. In order to examine the effect the use of this tool on the content development processes, before and after the experimental process, pretest and posttest were applied to managers and employees for collecting their opinions. In the experimental process, single-group pretest-posttest experimental design was used. The independent variable of this research is the use of a collaborative online project tracking and management tool, and the dependent variable is employee opinions. The data obtained from the opinions of the organization managers and employees were analyzed with the Wilcoxon signed rank test, a non-parametric statistical method.As a result of the negotiations for the purpose of determining the need for content development processes at distance education organizations in our country, the need for a tool with innovative and specific for of distance education features to support project management and content development processes of these organizations was determined. The gains from the use of the tool in terms of managerial, communication, and tool have been put forward.In an organization, if collaborative online learning content development processes repeat several times, collaborative project management is inevitable. However, as in this thesis, project management; co-operation structure; building up the team; development or selection of tools has to be unique to the organization.In our country, in small-scale organizations of major universities and ministries except the major private sector organizations offering distance education, yet the corporate culture avoid, and in the larger ones due to the continued well-worn traditional ways of instructional design, online collaborative project tracking and management tools cannot find a place for itself in distance education organizations adequately. At the beginning of the road, organizations offering distance education, to bring such tools become a part of the functioning of the organization; will prevent the emergence of many problems. In this study, the features of collaborative online project tracking and management tools in accordance with the characteristics of content development processes functioning of the structure of distance education organizations in our country were betrayed. The findings of this study are: these kinds of tools build up the project management process and facilitate project tracking in content development processes in terms of management, save the time in reaching the end of the project, make team communication healthy and fast, and finally the usage of these kinds of tools is simple, functional, safe, and reliable in terms of tool. As a result, it is hoped to contribute to standardization of the use of these tools in the field of distance education.Keywords: Distance education, online content development, online project management, collaborative tools