Kahramanmaraş İstanbul karşılaştırması kapsamında farklı zemin koşullarında düşey deprem etkilerinin incelenmesi
Investigation of vertical earthquake effects in different ground conditions within the scope of Kahramanmaraş-İstanbul comparison
Yazar: ALİ KOCAMAN
Danışman: DR. FURKAN ŞAHİN
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İnşaat Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Burulma momenti denetimi = Torsional moment control ; Kocaeli depremi = Kocaeli earthquake ; Yapı zemin etkileşimi = Building ground interaction

Özet:
Bu çalışma kapsamında İstanbul ili, Gaziosmanpaşa ilçesinin AFAD'ın yayınladığı Türkiye Deprem Tehlike Haritasından alınan farklı tip zemin verileri üzerine, Kahramanmaraş'ın 4631 numaralı deprem istasyonuna ait deprem verileri etkitilmiştir. 
Bu çalışmada İstanbul ili Gaziosmanpaşa ilçesinde bulunan ZA, ZB, ZC, ZD ve ZE zemin sınıfları seçilmiştir ve bu zemin sınıflarının her biri için sırası ile EQZA, EQZB, EQZC, EQZD ve EQZE kısaltmaları ile gösterilen düşey elastik tasarım spektrumları elde edilmiştir.  3 açıklıklı 7 katlı yapıya her iki yönde de simetrik olarak tasarlanan bu spektrumlar etkitilmiştir. Yapı simetrik olduğundan, yapıdaki kolon ve kirişlere gelen kesit tesirleri için tüm kolon kirişler alınmamış, sadece benzer kolon ve kirişlerden birer adet alınmıştır. C11, C15 ve C16 kolonları için maksimum normal kuvvetler ve B1, B2, B4 ve B5 maksimum kesit zorları (kesme kuvvetleri) düşey deprem etkisi altında irdelenmiştir. Kesme kuvvetinin maksimum olduğu kat ve zemin sınıfı belirlendikten sonra bu katlardaki B1, B2, B4, B5 kirişlerine düşey deprem yükü etkitilmesi sonucu elde edilen kesme kuvvetleri ile 7,6 Mw büyüklüğündeki Elbistan merkezli depreme ait AFAD'dan alınmış 4631 numaralı istasyon deprem verisi etkitilerek elde edilen kiriş kesme kuvvetleri karşılaştırılmıştır. Sonuç olarak bütün düşey tasarım spektrumları incelendiğinde kirişlerin en yüksek kesme kuvveti değerlerine 7. katta ulaşılmıştır. ZE zemin sınıfı ise değerlerin en yüksek olduğu zemin tipi olarak tespit edilmiştir. 7,6 Mw büyüklüğündeki deprem sonucu kirişlerde oluşan maksimum kesme kuvvetinin tasarım spektrumlarının hepsinden büyük olduğu tespit edilmiştir. 
Kahramanmaraş depremiyle diğer zemin tipleri karşılaştırıldığında yedi katlı yapının yatay ve düşey taşıyıcılarında ortaya çıkan kesme kuvvetlerinde %150 artış, momentlerinde %300 artış olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
In this study, the earthquake data of the earthquake station number 4631 of Kahramanmaraş was applied on the different types of soil data taken from the Turkey Earthquake Hazard Map published by AFAD in the Gaziosmanpaşa district of Istanbul. In this study, soil classes ZA, ZB, ZC, ZD and ZE in Gaziosmanpaşa district of Istanbul were selected and vertical elastic design spectra represented by the abbreviations EQZA, EQZB, EQZC, EQZD and EQZE were obtained for each of these soil classes, respectively. These spectra, designed symmetrically in both directions, were effected on the 3-span, 7-storey building. Since the structure is symmetrical, not all column beams are taken for the section effects on the columns and beams in the structure, only one of each similar column and beam is taken. Maximum normal forces and B1, B2, B4 and B5 maximum cross-sectional forces (shear forces) for C11, C15 and C16 columns were investigated under the effect of vertical earthquakes. After determining the floor and floor class with the maximum shear force, the shear forces obtained as a result of applying vertical earthquake loads to the B1, B2, B4, B5 beams on these floors and the earthquake data of station 4631 taken from AFAD of the 7.6 Mw earthquake in Elbistan were obtained. The beam shear forces were compared. As a result, when all vertical design spectra were examined, the highest shear force values of the beams were reached at the 7th floor. ZE soil class was determined as the soil type with the highest values. It was determined that the maximum shear force formed in the beams as a result of the 7.6 Mw earthquake was greater than all of the design spectra. When the Kahramanmaraş earthquake and other soil types were compared, it was observed that there was a 150% increase in the shear forces and a 300% increase in the moments in the horizontal and vertical carriers of the seven-storey building.