Acil servise varfarin kullanımına bağlı komplikasyonlar nedeni ile başvuran hastalarda risk faktörlerinin değerlendirilmesi
Warfarin and risk of adverse events in patients presenting to the emergency department
Yazar: EVREN UYGUNGÜL
Danışman: DOÇ. DR. CÜNEYT AYRIK
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Komplikasyonlar = Complications ; Risk faktörleri = Risk factors ; Varfarin = Warfarin ; İlaç kullanımı = Drug utilization

Özet:
Çalışmamızda varfarin kullanımına bağlı kanama nedeni ile acil servise başvuran hastalar; varfarin kullanan ve kullanmaya başladığı dönemden beri eşlik eden kanaması olmayan kontrol grubu hastalar ile karşılaştırılmıştır. Bu şekilde, kanama gelişen hastalarda altta yatan risk faktörlerinin belirlenmesi, varfarine bağlı komplikasyonların engellenmesi, morbidite ve mortalitenin azaltılması amaçlanmıştır.Kasım 2010 ? Nisan 2011 tarihleri arasında, Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil servisine başvuran ve varfarin kullanan 128 hasta çalışmamıza dahil edildi. Komplikasyon gelişen 65 çalışma grubu hasta, komplikasyon gelişmeyen 63 kontrol grubu ile değişik parametreler açısından karşılaştırılarak, kanamaya neden olabilecek risk faktörleri belirlenmeye çalışıldı.Çalışılan parametreler değerlendirildiğinde; ortalama yaş, çalışma grubunda 61.98±14.41 iken kontrol grubunda 61.89±14.45 olarak hesaplandı. Çalışma grubunda INR seviyeleri (5.45±3.98) kontrol grubuna göre (2.63±1.71) anlamlı şekilde daha yüksek bulundu (p<0.001). Kreatinin seviyesi, çalışma grubunda (1.14±0.57 mg/dl) kontrol grubuna göre (0.94±0.38 mg/dl) anlamlı şekilde daha yüksek bulundu (p=0.042). Hemoglobin düzeyi, çalışma grubunda (11.10±2.68 mg/dl) kontrol grubuna göre (12.46±2.12 mg/dl) düşük olup anlamlı bulundu (p=0.005). BUN seviyesi, çalışma grubunda (50.3±33.8 mg/dl) kontrol grubuna göre (37.56±21.83 mg/dl) yüksek olup anlamlı bulundu (p=0.009). CRP seviyesi, çalışma grubunda (39.83±66.31 mg/dl) kontrol grubuna göre (15.46±38.38 mg/dl) yüksek olup anlamlı bulundu (p=0.002). Asetilsalisilik asit kullanımı, çalışma grubunda kontrol grubuna göre anlamlı şekilde daha yüksek bulundu (p<0.001).Sonuç olarak; varfarin kullanımına bağlı olarak gelişen kanamalarda INR, kreatinin, BUN, hemoglobin, CRP düzeyleri ve asetilsalisilik asit kullanımı anlamlı olup; bu parametreler zemininde ilaç kullanımının düzenlenmesi morbidite ve mortaliteyi azaltabilir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the bleeding risk factors in patients receiving warfarin to decrease mortality and morbidity.A total of 128 warfarin user patients presenting to the emergency de-partment of Mersin University Hospital between November 2010 and April 2011 were included in the study. 65 patients with developed complications compared with 63 non-complicated control group. Groups were compared with various pa-rameters that might cause bleeding.The average age of patient group was 61.98±14.41, whereas the average age of the control group was 61.89±14.45. The plasma levels of INR in patient group were significantly higher than the control group (5.45± 3.98 and 2.63 ±1.71, respectively). The plasma levels of creatinin in patient group were significantly higher than the control group (1.14±0.57 mg/dl and 0.94±0.38 mg/dl, respectively). The plasma levels of hemoglobin significantly lower than the control group (11.10 ± 2.68 mg/dl and 12.46 ± 2.12 mg/dl respectively). The plasma levels of BUN in patient group were significantly higher than the control group, (50.3±33.8 mg/dl ; 37.56±21.83 mg/dl, respectively). In patient group plasma levels of CRP was found to be significantly higher than control group (39.83±66.31 mg/dl and 15.46±38.38 mg/dl, respectively). Acetylsalicylic acid using rate was found to be significantly higher in patient group compared with control group (p< 0.001).In conclusion; INR, creatinin, BUN, hemoglobin, CRP and using acetylsalicylic acid can be the risk factors for warfarin induced bleeding.