Birinci basamak sağlık hizmetlerinde çalışan aile hekimlerinin obezitenin oluşturduğu riskler konusunda algılarını etkileyen değişkenlerin ve obez bireylere yönelik tutumlarının belirlenmesi
Determination of the variables affecting the perceptions of family physicians working in primary health care services about the risks of obesity and their attitudes towards obese individuals
Yazar: AYŞEGÜL GÖNEN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA MÜMTAZ MAZICIOĞLU
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
BİRİNCİ BASAMAK SAĞLIK HİZMETLERİNDE ÇALIŞAN AİLE HEKİMLERİNİN OBEZİTENİN OLUŞTURDUĞU RİSKLER KONUSUNDA ALGILARINI ETKİLEYEN DEĞİŞKENLERİN VE OBEZ BİREYLERE YÖNELİK TUTUMLARININ BELİRLENMESİ
ÖZET
Amaç: Bu çalışmada, Kayseri ilinde çalışan aile hekimlerinin obezite konusundaki risk bilgilerinin ölçülmesi, obez bireylere karşı tutumlarının belirlenmesi, hastalara rol model olan hekimlerin obezite sıklığının tespiti ve aynı zamanda dünya genelinde ciddi bir halk sağlığı sorunu olan obeziteye dikkat çekmek amaçlanmaktadır. 
Gereç ve yöntem: Çalışma Ağustos-Aralık 2023 tarihleri arasında Kayseri'deki Aile Sağlığı Merkezlerinde çalışan, 92'si kadın, 159'u erkek toplam 251 Aile Hekimi ile gerçekleştirildi. Katılımcıların sosyodemografik ve birinci basamakta obezite yönetimi ile ilgili verileri tarafımızca hazırlanan anket formu kullanılarak yüz yüze ve telefonla görüşme tekniği ile uygulandı. Katılımcıların obezite risk bilgi düzeylerini ölçmek amacıyla Obezite Risk Bilgisi Ölçeği (ORB-10) ve obez kişilere karşı bakış açılarının belirlenmesi amacıyla Obez Bireylere Yönelik Tutum Ölçeği (OBYTÖ) kullanıldı. Elde edilen veriler IBM SPSS 24 istatistik paket programı ile değerlendirildi. P değerlerinin <0,05 olması istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. 
Bulgular: Aile hekimliklerine en sık başvuru yapılan gün pazartesidir. Obezite medikal tedavisinde en sık kullanılan etken madde Orlistat olarak bulunmuştur. Hastaların boy ölçümleri ağırlık ölçümleri kadar sık kaydedilmemektedir. Aile hekimlerine yöneltilen 10 soruluk obezite risk bilgisi ölçeğinin doğru puan ortalaması 7 olarak bulundu Her üç aile hekiminden birinin fazla kilolu veya obez olduğu ve obezite ile ilgili herhangi bir eğitime katılmadığı belirlendi. Genç yaştaki aile hekimlerinin ileri yaştaki aile hekimlerine göre obezite risk bilgilerin daha fazla olduğu bulundu. OBYTÖ'nden alınan puan ortalaması 60,3 tür. Obez aile hekimlerinin normal beden kitle indeksine sahip aile hekimlerine göre obez bireylere karşı daha olumlu tutum sergilediği bulundu.
Sonuç: Aile hekimlerinin fazla kilolu ve obez olma oranları yüksek bulundu. Aile hekimlerinden obezite risk bilgisi ölçeğinde tüm soruları doğru cevaplayan kişi olmamıştır. Obez bireylere yönelik daha olumlu tutumlara ihtiyaç vardır. Koruyucu sağlık hizmeti sunan aile hekimlerinin bilgi birikimlerini yükseltmek amacıyla birinci basamakta daha sık obezite konulu eğitimler düzenlenmesini ve tıp eğitim müfredatında obezitenin önemine daha geniş yer verilmesi gereklidir. Obezitenin ülkemizde giderek artan mortalite ve morbiditesi yüksek bir halk sağlığı sorunu olduğunun hem hekim hem hastalar tarafından bilinmesi önemlidir. 
Anahtar kelimeler: Aile hekimliği, Obezite, Kilofobi, Obezite riskleri

Abstract:
DETERMINATION OF THE VARIABLES AFFECTING THE PERCEPTIONS OF FAMILY PHYSICIANS WORKING IN PRIMARY HEALTH CARE SERVICES ABOUT THE RISKS OF OBESITY AND THEIR ATTITUDES TOWARDS OBESE INDIVIDUALS

ABSTRACT

Objective: The aim of this study was to measure the obesity risk knowledge of family physicians working in Kayseri province, to determine their attitudes towards obese individuals, to determine the prevalence of obesity in physicians who are role models for patients, and to draw attention to obesity, which is a serious public health problem worldwide. 
Materials and method: The study was conducted between August and December 2023 with a total of 251 Family Physicians (92 female and 159 male) working in Family Health Centers in Kayseri. The sociodemographic and primary care obesity management data of the participants were collected by face-to-face and telephone interviews using a questionnaire form prepared by us. The Obesity Risk Knowledge Scale (ORB-10) was used to measure the obesity risk knowledge levels of the participants and the Attitude Towards Obese Individuals Scale (OBYTÖ) was used to determine their perspectives towards obese individuals. The data obtained were evaluated with SPSS 24 statistical package program. The p values <0.05 was considered statistically significant.
Results: The most common day of referral to family physicians was Monday. Orlistat was found to be the most commonly used active substance in the medical treatment of obesity. Height measurements of patients were not recorded as frequently as weight measurements in family health centers. The mean correct score of the 10-question obesity risk information scale directed to family physicians was 7. It was determined that one out of every three family physicians was overweight or obese and did not participate in any obesity-related training. Younger family physicians were found to have more obesity risk information than older family physicians. The mean score obtained from the attitude towards obese individuals scale was 60.3. Obese family physicians were found to have more positive attitudes towards obese individuals than family physicians with normal body mass index.
Conclusion: Family physicians had high rates of overweight and obesity. No family physicians answered all questions correctly in the obesity risk information scale. More positive attitudes towards obese individuals are needed. In order to increase the knowledge of family physicians who provide preventive health care services, more frequent obesity-related trainings should be organized in primary care settings and the importance of obesity should be included more widely in the medical education curriculum. It is important that both physicians and patients are aware that obesity is a public health problem with increasing mortality and morbidity in our country. 
Key words: Family medicine, Obesity, Kilophobia, Obesity risks