Nevşehir ili Gülşehir ilçesi halk edebiyatı ve folkloru üzerine bir inceleme
A review on folk literature and folklore in gulsehir county, Nevsehir province
Yazar: NEVİN ÇÖL YILDIZ
Danışman: PROF. DR. ALİ BERAT ALPTEKİN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebiyat = Literature ; Folklor = Folklore ; Gelenekler = Traditions ; Halk edebiyatı = Folk literature ; Nevşehir-Gülşehir = Nevşehir-Gülşehir

Özet:
Bir ulusun edebiyatı, kuşaktan kuşağa sürüp giden bir kültür unsurudur. Her kültürel unsur gibi edebiyat da toplum yaşantısında büyük değişmeler olmadıkça çok yavaş gelişir. Hızla değişen dünyamızda bu değerleri yazılı hale getirmediğimiz takdirde unutulmaya mahkûmdur. Türk halk edebiyatı ise halkın içinden çıkan ürünlerle beslenir, gelişir. İşte bu düşünce ile ?Nevşehir İli Gülşehir İlçesi Halk Edebiyatı ve Folkloru Üzerine Bir İnceleme? isimli bu çalışmada derleme metoduyla elde edilen verilere göre Gülşehir yöresinin geçmişten bugüne yaşanmış ve hala sürdürülmekte olan gelenek ve görenekleri, örf ve âdetleri ve Türk halk edebiyatı ürünleri ele alınmıştır.Çalışmanın giriş kısmında yörenin tarihi, coğrafik, ekonomik, demografik yapısı ve sosyo-kültürel yapısı ele alınmıştır.Çalışmanın birinci bölümünde Gülşehir ilçesindeki halk edebiyatına ait örnekler verilmiştir. İlk kısımda masal, efsane ve fıkraların tanımına ve çeşitlerine değinilip, yöremizde derlenen halk edebiyatı ürünlerinden örnekler sunulmuştur. İkinci kısımda ise anonim halk edebiyatı ürünleri olan ağıt, türkü, mani ve ninni türleri hakkında bilgi verilip, yöremizde bu türler için derlediğimiz örneklere yer verilmiştir. Üçüncü kısımda ise kalıplaşmış ifadeler başlığı altında derlenen atasözü, deyim ve bilmecelere yer verilmiştir.Çalışmanın ikinci bölümünde ise Gülşehir folklorundan örneklere yer verilmiş ve Gülşehir ve çevresindeki doğum, evlenme ve ölüm adetleri üzerinde durulmuştur. Bunların yanı sıra sünnet, asker uğurlama ve bayramlar da yapılan uygulamalara yer verilmiştir. Bu bölümde son olarak yöredeki çocuk oyunlarına, mahalli kelimelere ve halk mutfağına örnekler verilmiştir.Çalışmanın sonunda sonuç, kaynak şahıslar, kaynakça, fotoğraflar ve bölgeye ait harita bulunmaktadır.

Abstract:
From this aspect, in this study named as "A Review on Folk Literature and Folklore in Gulsehir County, Nevsehir Province", Gulsehir district?s customs and traditions, costumary usage and Turkish folk literature products lived from past to today and still ongoing obtained by data collection method are examined.In the introduction part of this study, geographic, economic, demographic and socio-cultural structures of the district are discussed.In the first chapter of this study, the examples of folk literature in the Gülsehir district are given. In the first part definitions and varieties of fairy tales, legends and jokes have been emphasized and also some examples of folk literature products composed from our district have been presented. In the second part, by informing about genres such as Agit, Turku, Mani and Ninni, which are creations of anonymous folkloric literature and also the samples that we compiled around our district, are given. The third section is compiled under the proverbial stereotyped expressions, idioms and riddles to take place.In the second chapter of the study examples of Gülsehir folklore are given and birth, marriage and death rituals which are belong to Gülsehir and its surrounding are emphasized. In addition to these, the practice in circumcision, military sendoff and festivals take place. At the end of this chapter, examples of child games, local words and public kitchens have been given.At the end of the study conclusion, resource persons, bibliography, photos, and maps are available.