Gastrointestinal sistem kanaması nedeniyle endoskopi yapılan çocuk olguların değerlendirilmesi
The evaluation of child patients performed endoscopy by the reason of gastrointestinal bleeding
Yazar: EREN MÜNGEN
Danışman: PROF. DR. YAŞAR DOĞAN
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Dışkı = Feces ; Endoskopi-gastrointestinal = Endoscopy-gastrointestinal ; Gastrointestinal hastalıklar = Gastrointestinal diseases ; Gastrointestinal hemoraji = Gastrointestinal hemorrhage ; Hematemez = Hematemesis ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Prognoz = Prognosis ; Çocuklar = Children

Özet:
Gastrointestinal sistem (GIS) endoskopisi, çocukluk çağı GİS kanamalarında hem tanısal hemde terapötik amaçlarla kullanılan hassas ve güvenilir bir yöntemdir. Bu klinik çalışmanın amacı;  GİS kanaması nedeniyle endoskopi yapılmış olguların klinik ve laboratuar bulgularını, tedavi ve prognoz durumları belirlemektir.
Bu çalışmaya Ocak 2009-Ocak 2016 yılları arasında Çocuk Gastroenteroloji kliniğinde GIS kanama nedeniyle incelenmiş ve endoskopi yapılmış, tıbbi kayıtları tam olan hastalar alınmıştır. Çalışmaya 188'i erkek, 186'sı kız toplam 374 hasta (yaş ortalaması 9,09±5,07 yıl,  1 ay-18 yıl arası)  katıldı.  Çalışma grubumuzda üst GİS kanaması olan 110'u erkek, 116'sı kız toplam 226 hasta (yaş ortalaması 7,94±5,12 yıl) vardı. Üst GİS kanaması ile gelen hastalarda saptanan patolojinin endoskopik lokalizasyonu; 169 olguda (%74,8)  mide, 101 olguda (%41,7) özofagus ve 52 olguda (%23) duodenum idi. 
Endoskopi yapılan 226 olgunun 149'unda biyopsi alınarak histopatolojiye gönderildi. Bu olgularda saptanan belli başlı histopatolojik bulgular; 95 olguda (%63,8)  duodenit, 94 olguda (%63,1) gastrit, 58 olguda (%38,9) H. Pylori pozitifliği, 28 olguda (%18,8) özofajit olup 17 olguda (%11,4) histopatoloji normaldi. 
Üst GİS kanamalı hastalarımızda konulan belli başlı endoskopik tanılar; Gastrit (%43,8), özofajit (%27,9), Kardiyoözofagial Sfinkter gevşekliği (%19), Midede Ülser (%18,6) Duodenit (%9,7), Özofagusda varis (%7.5) Duodenumda Ülser (%7,1) olup , %11,1 vakada da normal GİS endoskopisi raporlandı. 
Çalışma grubumuzda alt GİS kanaması olan 78'i erkek, 70'i kız toplam 148 hasta (yaş ortalaması 10,93±4,52 yıl) vardı. Olgularımızın belli başlı kolonoskopi bulguları; 51 olguda (%34) kolonda ülser, 22 olguda (%14,9) rektal ülser, 14 olguda (%9,5) polip,  7 olguda (%4,7) ileumda lenfoid hiperplazi ve 4 olguda (%2,7) hemoroid saptanmış olup, 42 olguda (%28,4) ise normal kolonoskopi raporlandı. Kolonoskopi yapılan hastaların 134'üne histopatoloji açısından biyopsi yapıldı. Histopatoloji bulguları; 44 olguda (%32,8) kolit, 9 olguda ileit (%6,7) ve 8 olguda polip (%6) olup 76(%56,7) olguda ise normal histopatoloji görüldü. 
Alt GİS kanamalı olgularımızda konulan tanılar; 50 olguda (%33,8) inflamatuar bağırsak hastalığı,  24 olguda (%16,2) rektal ülser, 15 olguda (%10,1) polip ve 3 olguda (%2) hemoroid idi. 42 olguda (%28,4) kanama nedeni bulunamadı.
Üst ve alt GİS kanamalı olgularımız birbirleri ile karşılaştırıldığında; alt GİS kanamalı olguların yaşlarının anlamlı derecede daha büyük olduğunu gördük. Bunda kanamaya yol açan hastalıkların ve dolayısı ile ortaya çıkış yaşlarının farklı olması etkili olmuş olabilir. Olguların hemoglobin ve hematokrit değerleri, üst GİS kanamalı olgularda alt GİS kanamalı olgulardan anlamlı derecede düşük idi. Bu durum kanamaya yol açan hastalıkların ciddiyeti ile ilişkili olabilir. 
Sonuç olarak; gastrointestinal hastalıkların tanı ve tedavisinde vazgeçilmez bir yeri olan GİS endoskopisinin, tıp ve teknolojideki ilerlemelerle önümüzdeki yıllarda çok daha önem kazanacaktır.
Anahtar Kelimeler: Gastrointestinal kanama, endoskopi, hematemez, kanlı dışkılama

Abstract:
Gastrointestinal system(GIS) endoscopy is a sensitive and reliable method for diagnostic and therapeutic purposes in GIS bleedings in children. In this study we planned to search clinical and laboratory features, and therapeutic and prognostic implications in the cases with GIS bleeding who has endoscopy.
In this study, we included child patients evaluated by the reason of GIS bleeding, had endoscopy, and with full medical records in Pediatric Gastroenterology Clinic between January 2009 and January 2016. We included 374 patients (188 male and 186 female) with mean age 9.09±5.07 years, between 1 month and 18 years in the study. There were 226 patients with upper GIS bleeding (110 male, 116 female)with mean age 7.94±5.12 years in the study group. The endoscopic localisation of the lesion in these patients were stomach in 169 patients (74,8%), esophagus in 101 patients (41,7%) , and duodenum in 52 patients (23%).
149 out of 226 patients had endoscopy were made biopsy for histopathologic investigation. The crucial histopathologic findings were duodenitis in 95 patients (63,8%), gastritis in 94 (63,1%), H.Pylori positivity in 58 (38,9%), esophagitis in 28 (18,8%) and in 17 (11,4%) normal histopathology.
Main endoscopic diagnoses in our cases with upper GIS bleeding were gastritis (43,8%), esophagitis (27,9%), cardioesophageal sphincter looseness (19%), gastric ulser (18,6%), duodenitis (9,7%), esophageal varices (7,5%), duodenal ulcer (7,1%), and normal GIS endoscopy.     
There were 148 patients with lower GIS bleeding (78 male, 70 female) with mean age 10.93±4.52 years in the study group. Main colonoscopic findings in our group were ulcer in colon in 51 patiens (34%), rectal ulcer in 22 (14,9%), polip in 14 (9,5%), lymphoid hyperplasia in ileum in 7 (4,7%), hemorhoid in 4 (2,7%), and normal colonoscopy in 42 (28,4%). 134 out of 148 patients had biopsy for histopatological investigation. Histopatological findings were colitis in 44 patients (32,8), ileitis in 9 (6,7%), polip in 8 (6%), and normal histopathology in 76 (56,7%).
The diagnoses of the cases with lower GIS bleeding were inflammatory bowel disease in 50 (33,8%), rectal ulcer in 24 (16,2%),  polip in 15 (10,1%) and hemorhoid in 3 (2%). We did not find any reason for bleeding in 42 patients (28,4%).
When we compared cases with upper and lower GIS bleeding, the ages of cases with lower GIS bleeding were significantly higher than others. In this situation, there may play a role differences the diseases causing GIS bleeding and their appearance ages. The hematocrit and hemoglobin values of cases were sinificantly lower in the cases of upper GIS bleeding than the lower ones.  This may be related with the seriousness of the diseases causing GIS bleeding.
As a result, we believe that GIS endoscopy, an irrevocable method in the diagnosis and treatment of GIS diseases,  will gain more importance by means of advances in the medicine and technology in coming years.
Key words: Gastrointestinal bleeding, endoscopy, hematemesis, bloody stool.