Diz osteoartritli hastalarda sanal gerçeklik tedavisinin denge ve düşme riski üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
The effects of virtual reality therapy on balance and fall risk in patients with knee osteoarthritis
Yazar: SUHEYLA DAL ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. FUNDA BERKAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Denge = Equilibrium ; Diz = Knee ; Diz eklemi = Knee joint ; Düşme kazaları = Accidental falls ; Osteoartrit = Osteoarthritis ; Osteoartrit-diz = Osteoarthritis-knee ; Postural denge = Postural balance ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sanal gerçeklik = Virtual reality

Özet:
Çalışmamızın amacı; yeni bir tedavi alanı olarak sanal gerçeklik (SG) tedavisinin diz osteoartritli hastalarda denge, düşme riski, yürüme, ağrı üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi ve tedavi planını yeniden gözden geçirmektir. Randomize kontrollü, tek kör ve prospektif olarak planlanan bu çalışmada hastalar üç gruba ayrıldı: Konvansiyonel tedavi grubu, konvansiyonel tedavi ile birlikte sanal tedavi alan grup ve sanal tedavi alan grup. American College of Rheumatology kriterlerine göre diz osteoartritli 54 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar WOMAC ağrı, tutukluk ve fiziksel fonksiyon alt ölçekleri, görsel analog skala (VAS),  yürüme parametreleri, Berg Denge Ölçeği (BDÖ) ve düşme riski (Tetrax sistemi) ile değerlendirildi. Sonuçlar tedavi öncesi ve sonrası değerlendirildi. Tedavi sonrasında üç grupta da VAS, WOMAC, BDÖ'de anlamlı düzelmeler görüldü (sırasıyla, p< 0,001, p<0,05, p<0,01). Gruplar kendi aralarında karşılaştırıldığında, BDÖ, yürüme parametreleri ve düşme riskinde SG lehine anlamlı bir fark bulunmadı. VAS skalasında 1. ve 3. grup arasında 1. grup lehine, 2. ve 3. grup arasında 2. grup lehine istatistiksel olarak anlamlı bir iyileşme vardı (p<0,05). WOMAC ağrı, fiziksel fonksiyon ve toplam WOMAC skorları 1. ve 3. grup arasında 1. grup lehine, WOMAC ağrı skorunda p< 0,001, WOMAC fiziksel fonksiyon skorunda p<0,05 ve toplam WOMAC skorunda p<0,001 olarak istatistiksel anlamlı bulundu. Benzer şekilde 2. ve 3. grup arasında grup 2 lehine anlamlı iyileşmeler bulundu (WOMAC ağrı, p<0,001; WOMAC fiziksel fonksiyon, p<0,05; toplam WOMAC skoru, p<0,001). Çalışma sonuçlarımız, diz osteoartriti olan hastalarda SG tedavisinin ağrı üzerine iyileştirici etkileri olabileceğini gösterdi. Bununla birlikte, SG tedavisinin konvansiyonel egzersizlere üstünlüğü gösterilemedi. Sonuç olarak, SG tedavisinin gerçek etkisini anlayabilmek için daha fazla örneklem grubuyla ve daha uzun vadede değerlendirmeyi hedefleyen ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effects of virtual reality (VR) treatment on balance, fall risk, walking and pain with knee osteoarthritis. The study design was randomised, placebo-controlled and single blinded. Participants randomly assigned to three groups: conventional exercise group, conventional exercise combined with VR treatment group and only VR treatment group. Fifty-four patients with knee osteoarthritis (OA) according to the American College of Rheumatology criteria were included. Patients were evaluated with WOMAC pain, stiffness and physical function subscales, visual analogue scale, gait parameters, Berg Balance Scale (BBS) and fall risk (Tetrax system). The outcomes were assessed before and after the intervention. At the end of the treatment, there were significant improvements VAS, WOMAC and BBS scores in three groups (respectively; p< 0,001, p<0,05, p<0,01). As the groups compared with each other, there were no significant differences in gait parameters, BBS and fall risk in VR treatment. There was a statistically significant improvement in the VAS scale between the 1st and 3rd groups in favour of the 1st group, and between the 2nd and 3rd groups in favour of the 2nd group (p<0,05). WOMAC pain, physical function and total WOMAC scores between the 1st and 3rd groups were found to be statistically significant, in favor of the 1st group in terms of  WOMAC pain score (p< 0,001), WOMAC physical function score (p<0,05) and total WOMAC score p<0,001). Similarly, significant improvements were found between the 2nd and 3rd groups, in favor of the 2nd group (WOMAC pain, p<0,001; WOMAC physical function, p<0,05; total WOMAC score, p<0,001). The results of our study suggest that VR treatment may be effective in improving pain in patients with knee OA patients. To understand the real effect of virtual reality therapy, future studies including a long follow-up and larger sample group are needed.