Ergenlerde sorunlu internet kullanımı ve disosiyatif yaşantı belirtileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Research of the relationship between problem internet usage and dissociative life symptoms in adolescents
Yazar: İLMİTTİN TAŞDEMİR
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ UĞUZ
Çağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada bir grup ergen çalışma grubunun sorunlu internet kullanımları ile dissossiyatif yaşantıları arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışma 2021-2022 eğitim-öğretim yılı içerisinde 6 Aralık 2021-25 Şubat 2022 arasında Hatay ilinde bulunan liselerde öğrenim görmekte olan 419 kişilik çalışma grubuyla yapılmıştır. Katılımcılara sırasıyla, Sosyodemografik Veri Formu, Genelleştirilmiş Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği (GRİKÖ-2) ve Ergenler için Dissosiyatif Yaşantılar Ölçeği (E-DYÖ) uygulanmıştır. Araştırma için toplanan veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 25.0 programı kullanılarak analize tabi tutulmuştur.
 GPİKÖ-2'de tüm alt ölçek (Duygu düzenleme, Olumsuz Sonuçlar, Yetersiz Öz-Düzenleme, Online Sosyal Etkileşim) ve toplam ölçek puanı arttıkça E-DYÖ'de, tüm alt ölçek (Depersonalizasyon/Derealizasyon, Etki Altında Kalma, Absorbsiyon, Dissosiyatif Amnezi) ve toplam ölçek puanının arttığı saptanmıştır.
Bunun sonucunda, GPİKÖ-2 alt ölçeği Online Sosyal Etkileşim ile E- Dyö ve alt ölçekleri; dissosiyatif amnezi absorbsiyon depersonalizasyon ve derealizasyon etki altında kalma arasında (r=0.503 p<0.05, r=0.490 p<0.05, r=0.450 p<0.05, r=0.500 p<0.05, r=0.457  p<0.05), GPİKÖ-2 alt ölçeği Duygu düzenleme ile E- Dyö ve alt ölçekleri; dissosiyatif amnezi absorbsiyon depersonalizasyon ve derealizasyon etki altında kalma arasında (r=0.411 p<0.05, r=0.382 p<0.05, r=0.385 p<0.05, r=0.408 p<0.05, r=0.380 p<0.05), GPİKÖ-2 alt ölçeği Olumsuz ile E- Dyö ve alt ölçekleri; dissosiyatif amnezi absorbsiyon depersonalizasyon ve derealizasyon etki altında kalma arasında (r=0.583 p<0.05, r=0.603 p<0.05, r=0.532 p<0.05, r=0.542 p<0.05, r=0.560 p<0.05), GPİKÖ-2 alt ölçeği Yetersiz Öz-Düzenleme ile E- Dyö ve alt ölçekleri; dissosiyatif amnezi absorbsiyon depersonalizasyon ve derealizasyon etki altında kalma arasında (r=0.582 p<0.05, r=0.580 p<0.05, r=0.537 p<0.05, r=0.555 p<0.05, r=0.553 p<0.05), GPİKÖ-2 ile E- Dyö ve alt ölçekleri; dissosiyatif amnezi absorbsiyon depersonalizasyon ve derealizasyon etki altında kalma arasında (r=0.661 p<0.05, r=0.655 p<0.05, r=0.606 p<0.05, r=0.636 p<0.05, r=0.622 p<0.05), istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu görülmektedir. 
Çalışma grubunun sosyo-demografik verileri incelendiğinde internet kullanım süresi arttıkça dissosiyatif belirtilerin artığı tespit edilmiştir. Erkeklerin her iki ölçekte de puan ortalamaları kadınlardan daha yüksek olduğu saptanmıştır. Ulaşılan bu sonuçların, alanyazındaki diğer çalışmaların çoğuyla sonuçları bakımından uyumlu olduğu görülmüştür.

Abstract:
In this survey, the relationship between problem internet usage and dissociative experiences of a group of adolescents was investigated. The study was carried out with a study group of 419 people studying at high schools in Hatay between 6 December 2021 and 25 February 2022 in the 2021-2022 academic year. Sociodemographic Data Form, Generalized Problematic Internet Use Scale (GPIC-2) and Dissociative Experiences Scale for Adolescents (E-DES) were administered to the participants, respectively. Data collected for the research was analyzed by using the SPSS (Statistical Package for social Sciences) for Windows 25.0 program.
As all subscales (Emotion regulation, Negative Results, Inadequate Self-Regulation, Online Social Interaction) and total scale scores in GPIC-2 increased, all subscales (Depersonalization / Derealization, Influence, Absorption, Dissociati and Amnesia) and total scale scores were found to increase.
As a result, a positive and meaningful relationship is seen between GPIC-2 subscale Online Social Interaction and E- Dyo and its subscales; dissociative amnesia absorption between depersonalization and derealization exposure (r=0.503 p<0.05, r=0.490 p<0.05, r=0.450 p<0.05, r=0.500 p<0.05, r= 0.457 p <0.05), GPIC-2 subgroup E- Dyo and its subscales with emotion regulation ; dissociative amnesia absorption between depersonalization and derealization exposure (r=0.411 p<0.05, r=0.382 p<0.05, r=0.385 p<0.05, r=0.408 p<0.05, r=0.380 p<0.05), GPIC-2 subscale Negative and E- Dyo and its subscales; dissociative amnesia absorption between depersonalization and derealization exposure (r=0.583 p<0.05, r=0.603 p<0.05, r=0.532 p<0.05, r=0.542 p<0.05, r=0.560 p<0.05), GPIC-2 subscale Insufficient E- Dyo and its subscales with Self-Regulation ; dissociative amnesia absorption between depersonalization and derealization exposure (r=0.582 p<0.05, r=0.580 p<0.05, r=0.537 p<0.05, r=0.555 p<0.05, r=0.553 p<0.05), GPIC-2 and E- DÖ and its subscales; dissociative amnesia absorption between depersonalization and derealization exposure (r=0.661 p<0.05, r=0.655 p<0.05, r=0.606 p<0.05, r=0.636 p<0.05, r=0.622 p<0.05). 
When socio-demographic data of the study group were examined, it was determined that the dissociative symptoms increased as the duration of internet use increased. It was determined that the mean scores of men on both scales were higher than that of women. These results were found to be compatible with most of the other studies in the literature in terms of their results.