Tekstil atık suyunun arıtılmasında ozon ve klor gazlarının kullanımının incelenmesi
Examination of the use of ozone and chlorine gases in the treatment of textile wastewater
Yazar: BUSE EZGİ ÖZKÖK
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN TOPAL
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Son yıllarda tekstil endüstrisi atık su deşarj standartlarında sınır değerlerinin aşağı çekilmesi ve renk parametresinin eklenmesi arıtma teknolojilerine olan ilgiyi artırmıştır. Bu çalışmada tekstil atık suyunda ozon kullanımında süre ve ozon dozajı gibi parametreler ışığında renk, KOİ giderimi gerçekleştirilmiştir. 200-600 g/h'lik ozon konsantrasyonlu jeneratör tekstil sanayiinde yer alan denim tekstil atık suyu ve pamuklu tekstil atık suyuna uygulanmıştır. Ozon gazı uygulamasının zamana bağlı olarak renk parametresindeki değişimleri belirlenmiştir. Renk parametresinin yönetmeliklerde öngörülen değerlere indirilmesi için gerekli ozon besleme miktarları ortaya konulmuştur. Birinci grup numune denim tekstil fabrikası atık suyu için 20 g/h (0,33 g/dk) ozon dozajında 20 dakikalık reaksiyon süresinde %71,3 renk ve %85 KOİ giderimi gerçekleştirilmiştir. İkinci numune atık suyu pamuklu tekstil fabrikasından alınarak renk giderimi için farklı süre ve dozlarda ozon uygulaması yapılmıştır. Pamuklu tekstil endüstrisinden alınan boyahane atık suyuna 20 L atık su için 20 g/h (0,33 g/dk) ozon dozu ile 15 ve 30 dakika sürelerde ozon dozlanarak %99,1 renk giderim verimi elde edilmiştir. Aynı miktar ham atık suya 5 g/h (0,083 g/dk) ozon uygulanarak %95,5 renk giderim verimine ulaşılmıştır. Laboratuvar şartlarında yapılan deneysel çalışmalarda her iki ozon besleme miktarında da litre başına en düşük 4,1 mg/L konsantrasyon uygulandığında % 95,5 azaltım ile 280 Pt-Co olan sınır değer altına inilebilmiştir Her iki tekstil endüstrisinde de elde edilen verilerin deşarj standartlarına uygun olduğu belirlenmiştir. Renk giderimindeki azaltım verimi her türde atık suda kabul edilebilir seviyede elde edilmiştir. Sonuçlar, ozonlamanın renk gideriminde etkili bir yöntem olduğunu ortaya koymuştur.

Abstract:
In recent years, decreasing the limit values in the textile industry wastewater discharge standards and adding color parameters have increased the interest in treatment technologies. In this study, color, COD removal was performed in the light of parameters such as application duration and dosage of ozone used for textile wastewater. 200-600 g/h ozone concentration generator has been applied to denim textile wastewater and cotton textile waste water in textile industry. Changes in color parameters of ozone gas application over time were determined. Ozone supply quantities required to reduce the color parameter to the values stipulated in the regulations are presented. 71,3% color and 85% COD removal was achieved after duration of 20 minutes reaction for the first group of sample denim textile factory wastewater at 20 g/h (0,33 g/min) ozone dosage. The second sample wastewater was taken from the cotton textile factory and ozone was applied at different durations and doses for color removal. 20 L of dyeing effluent used in the cotton textile industry was applied with 20 g/h (0,33 g/min) ozone dosage and 99,1% color removal efficiency was achieved by dosing ozone for 15 and 30 minutes. The same amount of raw waste water was applied with 5 g/h (0,083 g/min) ozone dosage and 95,5% color removal efficiency was achieved. In experimental studies carried out under laboratory conditions, when the lowest concentration of 4,1 mg/L per liter was applied in both ozone feed amounts, with 95,5% reduction, results were below the limit of 280 Pt-Co. It was determined that the data obtained in both textile industries were in compliance with discharge standards. Acceptable levels of efficiency of color removal has been achieved for all types of wastewater. The results showed that ozonation is an effective method for color removal.