Kur'an'da halk ve hükümdar ilişkisi
The relationship between the governor and the people in the Quran
Yazar: MOUSTAPHA FOFANA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE BETÜL ORUÇ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion
Dizin: Halk dini = Folk religion ; Halk kültürü = Folk culture ; Hükümdar = Kingship ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Saltanat = Sovereignty ; Siyaset = Politics ; Tefsir = Commentary

Özet:
Yüce Kur'ân'da hükümdar ile halk (yönetene ile yönetilen) arasındaki ilişkinin çok büyük
önemi vardır. Yüce Kur'ân'dapek çok âyet-i kerîmede bu ilişkinin ve bununla ilgili hususların öneminin
altı çizilmiştir. İslam hukukunda, halkın siyasi hakları, hukuk çerçevesinde garanti altına alınmış,
hükümdarların nitelik ve tasarrufları, Müslüman olmak, reşit ve erkek olmak, adil ve bilgili olmak, özgür
ve fiziksel yeterliliğe sahip olmak gibi çeşitli yetki şartları âyetlerde açıklanmıştır.
Kur'ân'dmübâyaa(biatleşme), müşâvere (danışma ve danışma kurulu), mütâavat (meşrû emirlere uyma)
ve mes'ûliyyet(hesap verme) gibi hükümdar ile halk arasındaki ilişki türlerine dikkat çekilmiş, bu önemi
büyük ilişkinin özellikleri beyan edilmiştir. Bu doğrultuda çalışmada dil, tefsir, hadis, siyaset ve benzeri
kaynaklardan istifade ederek konuyu iki bölümde ele aldık. Birinci bölümde tez konusunun dil ve terim
anlamı açıklanmış, hükümdar ile halk arasındaki ilişkinin Kur'ân-ı Kerîm bağlamında izah edilmiş,
"velayet [yetki]" kelimesinin dil ve terim anlamı arasındaki ilişki ortaya konmuştur. Ardından Kur'ân-ı
Kerîm ışığında hükümdar ile halk arasındaki ilişkiye dair âyet-i kerîmeler, hadisler, sahabe ve tabiin
görüşleri ele alınmış; bu ilişkinin Kur'ân-ı Kerîm'deki türleri üzerinde durulmuş, özellikleri
incelenmiştir. İkinci bölümde hükümdar ile halk arasındaki ilişki genel öneminden bahsedilmiş, yüce
Kur'ân'da bu ilişkiyi dile getirişindeki amaçlar incelenmiş, âlimlerin konuya dair görüşlerine temas
edilmiştir. Daha sonra hükümdar ile halkın Kur'ân'daki birbirlerine karşı görev ve hakları ele alınmıştır.

Anahtar kelimeler: Tefsir, Kur'an, hükümdar, halk, siyaset.

Abstract:
In the light of the Qur'an, the relationship between the Presidentand the people (the ruler and
the ruled) is of great importance. In many verses of the Qur'an, the importance of this relationship and the
issues related to it have been underlined. In Islamic law, the political rights of the people are guaranteed
within the framework of the law, and various authority conditions such as the qualifications and
dispositions of the President, being Muslim, being of age and male, being fair and knowledgeable, being
free and having physical competence are explained in verses. In the Qur'an, attention is drawn to the types
of relations between the Presidentand the people, such as mubâyaa (pledging allegiance), consultation
(advisory and advisory board), mutâavat (following legitimate orders) and mes'ûliyyet (giving account) has
been declared. In this direction, we discussed the subject in two parts by making use of language, tafsir,
hadith, politics and similar sources. In the first chapter, the language and term meaning of the thesis topic
is explained, the relationship between the Presidentand the people is explained in the context of the
Qur'an, and the relationship between the language and the term meaning of the word "velayet [authority]"
is revealed. Then, in the light of the Qur'an, the verses, hadiths, the views of the Companions and the
Tabi'in about the relationship between the Presidentand the people were discussed; The types of this
relationship in the Qur'an are emphasized and its features are examined. In the second part, the general
importance of the relationship between the Presidentand the people was mentioned, the aims of the
Qur'an in expressing this relationship were examined, and the views of the scholars on the subject were
touched upon. Then, the duties and rights of the Presidentand the people against each other in the Qur'an are discussed.

Keywords: Tafsir, Qur'an, president, people, politics.