1982 Anayasası'na göre Kamu Denetçiliği Kurumu
Ombudsman Institution according to the constitution dated 1982
Yazar: NİYAZİ ÖNCÜ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TUNCA ÖZGİŞİ
Yalova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Anayasa 1982 = Constitution 1982 ; Anayasa = Constitution ; Denetim = Control ; Kamu Denetçiliği Kurumu = Ombudsman Institution ; Kamu Hukuku = Public Law ; Kamu denetimi = Public inspection ; Kamu kuruluşları = Public institutions ; Kanunlar = Laws ; Ombudsman = Ombudsman

Özet:
Günümüzde, idarenin denetimi, idarenin genişlemesiyle eş boyutta zorlaşmaktadır. Geçmişten bugüne Türkiye'de denetim adına birçok yeniliğe imza atılmıştır. Daha şeffaf bir yönetim ile yönetenlerin menfaatlerinden ziyade artık yönetilenler için yönetim ilkesi benimsenmiştir. Türkiye'de mevcut denetim türlerinin etkisizliği ve yetersizliği aşikârdır. Denetim türlerinden olan hiyerarşik denetim veya vesayet denetimin zaafları ve eksikliklerini izah etmeye gayret edeceğiz. Hiyerarşik denetimin çok geniş kapsamlı yetkiler içermesi nedeniyle istismar edilmesi ve kötü amaçlar için kullanılması olağandır. Yine vesayet denetimi ise hiyerarşik denetim kadar büyük sorunlara yol açacak potansiyele sahip olmasa da merkezi idarenin doğurduğu sıkıntıların gerçekleşmesine yol açabilecektir.

Aynı zamanda kesin ve güvenilir bir çözüm yolu olan idari yargının iş yükü de olması gereken düzeyi çoktan aşmıştır. İdari yargı yolu ile idarenin yapması gereken eylem ve işlem tesis ettirilmesinin, idarenin itibarsızlaşmasına da yol açacağı tartışmasızdır. Bunlardan başka denetim yolları elbet mevcuttur ki bunlardan göze çarpanları inceleyeceğiz. Ancak tüm bunlardan öte; teşkilatlanması, faaliyetleri ve yaptırımları ile bambaşka bir kurum olarak ombudsmanlık sistemi mevcuttur. İşte tezimizde, yukarıda izah edilen denetim yollarının yetersiz ve etkisizliğine çare olarak ombudsman sisteminin Türkiye'deki yansıması, Kamu Denetçiliği Kurumu'dur. 

2010 yılında 1982 model Anayasa üzerinde bazı değişiklikler yapılmıştır. Bu değişiklerden biri de 74'üncü maddede öngörülen Kamu Denetçiliği Kurumu'dur. Söz konusu maddeye dayanılarak yürürlüğe konulan 6328 sayılı Kanun ile Kamu Denetçiliği Kurumu tam anlamıyla teşkil edilmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu, teşkil edilene kadar tam anlamıyla ombudsmanlık sistematiğine sahip olmayıp, kısmen bu özelliklerden bazılarına sahip kurum ve kuruluşlar mevcuttur. Söz konusu kurum ve kuruluşlar hala faaliyetlerine devam etmekte olup; Kamu Denetçiliği Kurumu ile yetki ve görev anlamında da henüz herhangi bir yetki veya görev uyuşmazlığı da yaşanmış değildir.

Abstract:
Nowadays, the administrative audit becomes difficult in parallel with the extension of administration. From past to present, lots of innovations were made in Turkey for the sake of making audit. The principle of management for managed people in accordance with the rule of transparency is adopted rather than the principle of management for managing people. It is obvious that existing types of audit is ineffective and insufficient. In this study, we will try to explain the weaknesses and deficiencies of two types of audit, namely hierarchical audit and tutelage audit. It is ordinary that hierarchical audit is exploited and used for wicked purposes because it includes wide-ranging authorities. Besides that, although tutelage audit has not got a potential for causing a tremendous trouble than hierarchical audit, it causes   actualization of bothers arising from central administration body.
 
At the same time, workload of administrative justice, certain and safe way of resolution,  is exceeded the ordinary level. It is undisputed that establishing a administration action and/or administration action by the way of administrative jurisdiction causes administration to lose its reputation. For certain there are different audit ways rather than these methods and we will analyze outstanding ones. However, the system of ombudsman with its organization, activities and enforcements is also present as an institution. In this thesis, we will focus on the system of ombudsman, known as Government Inspection Institution in our country, as a solution for the ineffectiveness and inadequacy of these two audit ways mentioned above.
 
In 2010, some constitutional changes were made on the Turkish Constitution dated 1982. One of these changes is Government Inspection Institution predicted by the Article 74. Based on this article the new law numbered 6328 for Government Inspection Institution came into force and Government Inspection Institution is created. Until today, although Turkey has some similar agencies and institutions like Government Inspection Institution, there wasn't exactly a ombudsman institution in Turkey. Despite of the fact that these agencies and institutions still continue their activities, there isn't any conflict of authorization or jurisdiction between Government Inspection Institution and these institutions and agencies.