Konya ilinde aktif spor yapan 15-18 yaş arası sporcuların sıvı alımı ile ilgili bilgi ve alışkanlıklarının araştırılması
Being researched of their knowledge and behaviours on taking liquid who are the teenagers between 15-18 years old and doing activite sports in konya
Yazar: NAZİF PARLAK
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA NİZAMLIOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Spor = Sports
Dizin: Besleme = Feeding ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Dehidratasyon = Dehydration ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Su ihtiyacı = Water need

Özet:
Sporcu beslenmesinde en önemli hedef sporcunun genel sağlığını korumak ve performansını artırmaktır. İster sağlıklı yaşam, isterse yarışma amaçlı yapılan spor aktivitesi olsun dengeli bir beslenme ve buna bağlı olarak sıvı alımı da büyük önem taşımaktadır. Su, insan yaşamı için oksijenden sonra gelen en önemli öğedir. İnsan besin almadan haftalarca canlılığını sürdürmesine karşın, susuz ancak birkaç gün yaşayabilir. İnsan, vücudundaki karbonhidratlar ve yağın tümünü, proteinlerin yarısını, vücut suyunun ise % 10 unu yitirdiğinde yaşamı tehlikeye girer. Vücut suyunun % 20 oranında yitirilmesi ölümle sonuçlanır (Baysal 1996).Bu araştırmada, düzenli ve dengeli beslenmenin yanı sıra sıvı alımının da sağlık için en önemli etkenlerden biri olduğu düşüncesi ile öğrencilerin sıvı tüketimi konusundaki bilgi düzeyleri ve alışkanlıkları saptanmaya çalışılmıştır.Katılımcıların, sıvı alımı ile ilgili bilgi düzeylerini belirlemek maksadıyla, doğru ve yanlış cevabı olan sorular hazırlanmış ve sporcuların bu sorulara verdikleri doğru cevapların ortalaması yüzde (%) olarak hesaplanmış ve çeşitli değişkenlere göre katılımcıların doğru cevapları arasında, fark olup olmadığı belirlenmeye çalışılmıştır.Bayan katılımcılar ile erkek katılımcılar arasında, soruların doğru yanıtlanması bakımından istatistiksel olarak fark olduğu belirlenmiştir. Bayan katılımcılar, erkeklere oranla yöneltilen sorulara daha fazla doğru yanıt vermişlerdir. Araştırmaya katılan sporcular arasında, yöneltilen soruların doğru yanıtlanması ile, anne, babanın eğitim düzeyi, uğraşılan spor branşı ve süresi açısından istatistiksel olarak fark tespit edilememiştir. Beslenme dersi görenler ile bu dersi görmeyenler, beslenme ile ilgili kitap dergi vs okuyanlar ile okumayanlar arasında da istatistiksel olarak fark bulunamamıştır. Araştırmaya göre katılımcıların, sporcularda sıvı alımı konusundaki soruları doğru cevaplama oranı genel olarak % 50 civarındadır.Araştırmaya katılan sporcuların genel olarak sıvı alımı konusundaki bilgilerinin yetersiz, alışkanlıklarının yanlış olduğu söylenilebilir. Buna bağlı olarak sporcuların yaklaşık yarısına yakınının, kapasitelerinin altında performans gösterme olasılığının yanında çeşitli sağlık sorunları ile karşılaşma ihtimalleri olabilir. Dolayısıyla sporcuların, sıvı kaybı ve etkileri ile ilgili bilgilendirilmesinin faydalı olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The most important goal in nourishment of a sportsman is to maintain general health condition of him and improve his performance. It is very important to eat a well-balanced diet and consuming liquid accordingly for sport activities either for a healthy life or for a competition. Water is the most important element for human life after oxygen. Human being can survive for weeks without taking food, however, without water can only live for a few days. When a person looses all of the carbon hydrate and fat, half of the protein, % 10 of his humor (body water) in his body runs the risk of death. When the body looses % 20 of its humor, it results in death (Baysal 1996).In this survey, as it is thought it is one of the most important elements for health to take liquid as well as regular and well-balanced diet it is tried to determine the knowledge of the students and their habits related to consumption of water. In order to determine the knowledge level of the attendants, questions including correct and false answers were prepared. And the average of the correct questions, answered by sportsmen, calculated as percentage (%). It was tried to determine, to some variants, whether there is any difference between the correct answers or not.It was concluded that there was differences statistically between male and female attendants related to giving correct answers. Female attendants gave more correct answers in comparison with male ones. Between the sportsmen attending the survey, it was not determined statistical difference between responding correctly and educational level of parents, or interested sport branch. The ones taking dietetics lessons and the ones not taking; the ones reading books magazines related to nutrition are not pose any difference through this survey. According to survey, the average of the correct answers of the attendants related to consuming liquids of the sportsmen, is generally about % 50.According to survey, it can be said that the knowledge of the sportsmen about consuming liquid is not adequate, and their habits are incorrect. Related to this, almost half of the sportsmen, there is the possibility facing some health problems as well as the possibility of performing far less then their capacity. So it is thought that it would be useful to inform sportsmen about loss of liquid and its effects.