Yaşlı birey-çevre uyum ölçeği: ölçek geliştirme, geçerlik ve güvenirlik çalışması
Elderly person-environment adaptation scale: scale development, validity and reliability study
Yazar: HALİL İMANCIOĞLU
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER KORKMAZ YAYLAGÜL
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Gerontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Yaşlanma = Aging ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılar = Elderly

Özet:
Amaç: Ev ve yaşam çevresi özellikleri, bireysel maddi kapasite ve mahalle özellikleri, sosyal ağlar, hareketlilik gibi yaşlının yaşam çevresi ve iyi olma durumunu etkileyecek çevresel özelliklerin bütüncül bir şekilde ele alınarak Yaşlı Bireyler İçin Birey-Çevre Uyum Ölçeğinin geliştirilmesidir. Bu sayede birey çevre uyumunu ölçebilecek bir ölçekle, literatüre ve konuda yapılacak ulusal araştırmalara katkı sağlanması amaçlanmaktadır. 
Yöntem: Genel amaç doğrultusunda Türkçe ve ingilizce eserler taranmış, elde edilen bilgiler değerlendirilmiş ve birey çevre uyumunu açıklayabilecek boyutlar elde edilmiştir. Bu özelliklerden hareketle 66 maddelik soru havuzu oluşturulmuştur. Ölçeğin kapsam geçerliliği için yapılan uzman değerlendirmeleri ve yapı geçerliliği için yapılan faktör analizleri doğrultusunda 66 maddelik soru önermesinden, 28 soru önermeli ölçek son haline getirilmiştir. 
Bulgular: 28 maddeden ve beş alt boyuttan oluşan ölçeğin örneklem grubu üzerinde uygulanması ile ölçeğin toplam varyansın %64,68'ini açıklayabildiği ve güvenirlik analizi ile elde edilen Cronbach's Alpha değerinin 0,94 olduğu sonucu elde edilmiştir. Ölçeğe ait alt boyutların faktör yükleri, korelasyon analizi ve uyum değerleri incelenmiştir. 
Sonuç: Oluşturulan ölçeğin farklı örneklem grupları üzerinde uygulanması ile elde edilecek bulguları desteleyeceği ve çalışmanın yapılabilecek yeni araştırmalarla alana katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Yaşlılık, Yaşlı Birey-Çevre Uyumu, Ölçek Geliştirme

Abstract:
Purpose: To develop the Person-Environment Adaptation Scale for Elderly Individuals by holistically considering environmental characteristics that will affect the living environment and well-being of the elderly, such as home and living environment characteristics, individual financial capacity and neighborhood characteristics, social networks, and mobility. In this way, it is aimed to contribute to the literature and national research on the subject with a scale that can measure individual-environment adaptation.
Method: Accordin to the aim of the research, the information obtained by scanning Turkish and english literature was evaluated and the characteristics that could explain the adaptation of the individual to the environment were listed. Based on these features, a question pool of 66 items was created. In line with the expert evaluations made for the content validity of the scale and the factor analyzes made for the construct validity, the scale with 28 question propositions was finalized from the 66-item question proposition.
Findings: By applying the scale consisting of 28 items and five sub-dimensions on the sample group, it was concluded that the scale could explain %64,68 of the total variance and the Cronbach's Alpha value obtained through reliability analysis was 0.94. In addition, factor loadings, correlation analysis and fit values of the sub-dimensions of the scale were examined.
Conclusion: It is thought that the created scale will support the findings obtained by applying it on different sample groups and this research can add a valuable contribution to the field.
Key Words: Old Age, Older Person-Environment Compatibility Scale Development