Pediatrik kemik iliği nakil olgularında difteri, tetanoz, H. influenzae ve pnömokok aşılarına immun yanıt /
Yazar: NEVİN YALMAN
Danışman: PROF. DR. SEMA ANAK
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Yan Dal Uzmanlık, 2001
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
ÖZET Çalışmamızın amacı, çeşitli tanılar nedeniyle KİT uygulanmış hastalar, na kil sonrası aylar ve yıllarca hücresel ve humoral immun yetersizlik tablosunda olması ve çocukluk çağı aşılarına olan bağışıklığın kaybı ile polisakkarid bakteri lere olan infeksiyonlara yakalanma riskinde artma söz konusu olduğu için biz KİT olgularımızda immun rekonstitusyonun durumunu tespit etmek üzere humoral ve hücresel immuniteyi, difteri toksoid, tetanoz toksoid, konjuge H. influenzae ve saf pnömokok aşı uygulaması öncesi ve sonrası aşılara özgül antikor düzeylerini ölçe rek spesifik immun yanıtlarını değerlendirmektir. Yapılan ölçümlere göre nakil sonrası AKIT grubunda ort: 3 1 ay, OKİT gru bunda ort: 26 ay geçmiş olmasına rağmen, KİT olgularının total IgA, IgG, IgGı, IgG2, IgG4 ortalama serum düzeyleri kontroller ile karşılaştırdığımızda düşüktü, ancak farklılıklar (IgG2 hariç) istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. Serum IgG2 düzeyi OKİT olgularında kontrol grubuna kontrol grubuna göre anlamlı olarak düşüktü. AKİT olgularımızda gerek total lenfosit sayısı, CD4 sayısı ve gerekse CDVCDg oranı kontrollere göre düşük bulundu. OKİT grubunda da bu değerler kontrollere göre düşüktü, ancak farklılık anlamlı değildi. Sonuçlar humoral ve hücresel immunitenin henüz düzelmediğini göstermektedir. Aşılama öncesi AKIT grubunun %39'unda difteri antikorları hiç saptana madı. %61 olguda çok düşük düzeylerde (0.1-1.0 IU/ml) bulundu. OKİT grubu nun %9'unda difteri antikoru saptanamadı, %91'inde ise çok düşük düzeydeydi, hemen difteri toksoid aşı gereksinimi vardı. Tetanoz toksoid aşı öncesi AKIT olgularının %23'ü seronegatifti, %66' sında çok düşük düzeyde (0.1-0.5 IU/ml) OKİT olgularının %18'i seronegatif, %54'ünde çok düşük düzeydeydi. Bir doz difteri toksoid ve tetanoz toksoid aşı sonrası AKİT ve OKİT olgularının serum difteri antikor ve tetanoz antikor dü zeyleri istatistiksel olarak anlamlı artış gösterdi (p<0.01). hiç seronegatif olgu 93kalmadı. Ancak AKİT olgularının %44'ünde OKİT olgularının %64'ünde serum difteri antikor düzeyleri yine çok düşük düzeydeydi. Serum tetanoz antikor düzeyi AKİT olgularının %33'ünde, OKİT olgularının %18'inde yine çok düşük düzey deydi. Her iki grupta da (hem difteri hem de tetanoz toksoid) tekrar booster aşıla ma gereksinimi vardı. Bu sonuçlar KİT sonrası (^1 yıl) bir doz tetanoz-difteri toksoid aşısının yeterli olmadığını, hastalardan mutlaka birden fazla en az iki doz aşılanması gerektiğini göstermektedir. KİT sonrası S.pneumoniae ve H. influenzae tip b ile olan infeksiyonlar sık ve ciddi sorunlar oluşmaktadır. Çünkü S.pneumoniae antikor düzeyi opsonik aktivitenin düşük olması ile düşük serum IgGî ve IgG4 düzeylerinin özellikle kap- süllü bakterilerle oluşan infeksiyonlara neden olması gösterilebilir. Çalışmamızda pnömokok antikor düzeyi aşı öncesi AKIT olgularının %22.2'sinde pozitif bulunurken, OKİT olgularının hiç birinde pozitiflik sınırında (>100 AU/ml) değildi. Bir doz saf pnömokok aşısı sonrası serum pnömokok anti kor düzeyleri istatistiksel olarak anlamlı şekilde arttı (p<0.01). Fakat AKİT olgu larının %33.3'ü, OKİT olgularının ise ancak % 18. 2 'sinde pnömokok infeksiyon- larından koruyucu düzeyde antikor düzeylerine erişildi, görüldüğü gibi immun yanıt kötüydü. H. influenzae antikor düzeyleri AKIT ve OKİT olgularında yaşa normal de ğerleri içindeydi. Konjuge HİB aşılama sonrası iki grupta da antikor düzeyleri istatistiksel olarak anlamlı derecede artış gösterdi (p<0.01). Konjuge HİB aşısına antikor yanıtı ile serum IgG2 düzeyleri ve CD4+/CDs+ oranları arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı. Aşılama öncesi sık solunum yolu infeksiyonu geçirmekte olan 9/29 KİT olgusunun %44'ünde balgam kültüründe H. influenzae etkeni üretildi. Bu hastalarda H. influenzae antikor düzeyi de yüksekti (>6.25 u,g/ml). Aşı sonrası sık akciğer infeksiyonu geçiren olguların %33'ünde infeksiyonun artık görülmediği, %55'inde infeksiyon sıklığının belirgin derecede azaldığı, ancak % 11 'inde infeksiyonların devam ettiği görüldü. Bu değerlendir meler sonucu KİT olgularımızın konjuge HİB aşılamasından yarar gördüklerini ve önemli morbidite oluşturabilecek infeksiyonlardan korunabildiklerini söyleyebili riz. 94Sonuçta her KİT hastasına infeksiyonlardan korunmak amacıyla nakil son rası 6. ayda konjuge pnömokok aşısı bulunamazsa saf pnömokok aşısı ile birlikte konjuge HİB aşısı en az iki doz uygulanmalıdır. Kaybolan immun hafızayı oluştu rabilmek üzere de nakil sonrası 12. aydan sonra difteri ve tetanoz toksoid aşıları nın boğmaca ve inaktif polio aşıları ile birlikte üç doz olarak uygulanması gerek lidir, bu işlem dünya KİT merkezleri aşılama protokollerine de uyguluk göster mektedir. 95

Abstract: