Matematik öğretmen adaylarının hareketli materyal geliştirme sürecinin incelenmesi
Investigation of the manipulative development process of the pre-service secondary mathematics teachers
Yazar: GÜLAY KURUŞ
Danışman: PROF. DR. AHMET ARIKAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Gömülü teori = Grounded theory ; Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Materyal geliştirme = Material development ; Öğretim araçları = Teaching aids

Özet:
Bu çalışmada, nitel araştırma yaklaşımlarından biri olan gömülü teori (grounded theory)'nin teknikleri kullanılmıştır. Bu araştırmaya 40 matematik öğretmen adayı katılmıştır. Araştırmanın başında, matematik öğretmen adaylarının ?öğretim materyalleri? ve ?materyal geliştirme? konularındaki bilgilerini saptamak amacıyla yazılı doküman incelemesi ve görüşmeler yapılmıştır. Adayların hareketli materyal geliştirme sürecindeki gelişimlerine ilişkin veri toplamak için yazılı dokümanlardan ders gözlemlerinden ve yarı yapılandırılmış bire bir görüşmelerden yaralanılmıştır. Gömülü teori yöntemi gereğince yapılan sürekli karşılaştırmalı analizlerle ortaya çıkan yeni sorular düzenlenmiştir. Son olarak, seçilen adaylar ile yeni soruların yönlendirdiği birer görüşme daha yapılmıştır.Öğretmen adaylarının hareketli materyal geliştirirken bir matematik öğrenme alanı seçtikleri belirlenmiştir. Ayrıca, öğrenme alanını seçme kriterleri ortaya konmuştur. Bu kriterler adayların öğrenme alanı ile ilgili bilgi birikimleriyle, öğrenme alanındaki materyal ihtiyacıyla ve adayların öğrenme alanına ilgileriyle ilişkilidir. Öğretmen adaylarının, öğrencilerde üç boyutlu düşünmeyi geliştirebilmeyi, ileri matematiksel kavramları oluşturabilmeyi ve yanlış/eksik öğrenmelerini düzeltebilmeyi/tamamlayabilmeyi hedef aldıkları tespit edilmiştir. Hareketli materyal geliştirirken, öğretmen adaylarının yoğun bir düşünme süreci yaşadıkları belirlenmiştir. Bu düşünme sürecinin, yaratıcı düşünme sürecinin bilinen aşamalarına benzer olan ?araştırma?, ?fikir üretme? ve ?uygulama/değerlendirme? aşamalarına sahip olduğu bulunmuştur. Adayların matematiksel kavramları nasıl modelledikleri ve nelere dikkat ettikleri ortaya konmuştur. Bu araştırma sonucunda, matematik öğretmen adaylarının hareketli materyalin öğrenme alanını hangi kriterlere göre seçtikleri, nasıl hedef belirledikleri, düşünme süreçlerinin aşamaları ve matematiksel kavramları nasıl modelledikleri ile ilişkili bütün durumlar ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
The purpose of this research is to explore the manipulative development process of the pre-service secondary mathematics teachers.In this study, qualitative research methodology was used. The data of the study were analyzed by grounded theory techniques. The participants of the study were forty pre-service teachers. Knowledge of the pre-service mathematics teachers about ?teaching materials and material development? was determined through the written documents and interviews. In order to examine the development process, a qualitative research approaches including the written documents, classroom observations and semi-structured interviews were used. According to the method of grounded theory, constant comparative analysises were applied and emerging new questions were organized. Finally, interviews which is guided by new questions were carried out with the selected pre-service teachers.It was demonstrated that pre-service teachers choose a mathematical learning field to develope manipulatives. In addition to this, selection criteria for learning fields have been revealed. The criteria are associated with accumulation of knowledge of pre-service teachers, the demanded materials and interest in the learning field of them. The objective of the pre-service teachers were to develope three dimensional thinking, to configure advance mathematical concepts and to correct/complete the wrong/missing learnings. In developing manipulative, pre-service teachers lived an intense process of thinking. It is obtained that this process has stages including ?research?, ?idea generation? and ?application/evaluation? similar to those of the known creative thinking stages. What pre-service teachers? attention were and how they modelled mathematical concepts were determined. As a result of the study, it was tried to uncover all cases related to what pre-service teachers? selection criteria for learning fields, how to their goals were identified, what their stages of thinking process were and how they modelled mathemetical concepts.