Gelişimsel yetersizliğe sahip olan çocukların annelerine yönelik hazırlanan 'oyun oynama becerilerini destekleme programının' etkililiğinin incelenmesi
Investigation of the effectiveness od the 'playing skills support program' for mothers of children with developmental disabilities
Yazar: ŞERMİN AYGÜRT
Danışman: PROF. DR. TEVHİDE KARGIN
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-çocuk etkileşimi = Mother-child interaction ; Anne eğitimi = Mother education ; Anneler = Mothers ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Oyun becerileri = Play skills ; Oyunlar = Plays ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education

Özet:
Bu çalışmada geliştirilen Oyun Oynama Becerilerini Destekleme Programının (OBEDEP), 0-6 yaş aralığında gelişimsel yetersizliği olan çocukların annelerinin oyun becerileri üzerindeki etkililiğini incelemeyi amaçlanmıştır. Öntest-sontest kontrol gruplu deneysel desenle gerçekleşen araştırmada Oyun Oynama Becerilerini Destekleme Programı (OBEDEP)'nın etkililiği araştırılmıştır. Araştırma grubu Diyarbakır ilinde yer alan bir özel özel eğitim ve rehabilitasyon kurumuna devam eden gelişimsel yetersizlik tanısı alan 0-6 yaş arasında 2 kız 12 erkek olmak üzere toplam 14 çocuğun annelerinden oluşmaktadır. Çalışmanın verileri Oyun Oynama Becerilerini Destekleme Programına Dayalı Kontrol Listesi (OBEDEP-KL) aracılığı ile toplanmıştır. Uygulamada kullanılan programın annelerin oyun becerileri üzerindeki etkililiğini test etmek için araştırma grubunu oluşturan anneler, deney ve kontrol grubu şeklinde ikiye ayrılmıştır. Deney grubundaki annelere 8 hafta boyunca haftada bir kez ve 40+40 dakika OBEDEP uygulanmıştır. Hem deney hem de kontrol grubundaki annelerin 1. ve 8. Haftada OBEDEP-KL ile oyun becerileri değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler IBM SPSS 22 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizi, veriler normal dağılıma uygun olmadığı için non-parametrik testlerden Mann Whitney U ve Wilcoxon Signed Ranks Testi ile yapılmıştır. Bu araştırmada OBEDEP' e katılan deney grubundaki annelerin oyun becerileri ile programa katılmayan kontrol grubundaki annelerin oyun becerileri arasındaki farkın anlamlı olduğu bulunmuştur. Deney grubunu oluşturan gelişimsel yetersizliği olan çocukların annelerinin oyun becerileri müdahale öncesi ve sonrası olumlu anlamda farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Oyun eğitimi uygulanan annelerin eğitimi almayan annelere göre oyun becerilerinde olumlu yönde gelişmeler olduğunu belirtmek mümkündür.

Abstract:
The aim of this study was to examine the effectiveness of the Playing Skills Support Program (OBEDEP), developed in this study, on the play skills of mothers of children with developmental disabilities between the ages of 0-6. The effectiveness of the Playing Skills Support Program (OBEDEP) was investigated in the study, which was carried out in an experimental design with pretest-posttest control group. The research group consists of the mothers of a total of 14 children, 2 girls and 12 boys, between the ages of 0-6, who were diagnosed with developmental disabilities, who were attending a private special education and rehabilitation institution in the province of Diyarbakır. The data of the study were collected through the Playing Skills Support Program Checklist (OBEDEP-KL). In order to test the effectiveness of the program used in the intervention on the play skills of the mothers, the mothers who formed the research group were divided into two as experimental and control groups. OBEDEP was applied to the mothers in the experimental group once a week for 8 weeks and for 40+40 minutes. Playing skills of mothers in both the experimental and control groups were evaluated with OBEDEP-KL at the 1st and 8th weeks. The obtained data were analyzed using the IBM SPSS 22 program. With these data, Shapiro Wilk's test and skewness and kurtosis values were examined to determine whether the data conformed to the normal distribution. In this study, it was found that the difference between the play skills of the mothers in the experimental group who participated in OBEDEP and the play skills of the mothers in the control group who did not participate in the program was found to be significant. It was determined that there were positive differences in the play skills of the mothers of the children with developmental disabilities, who constituted the experimental group, before and after the intervention.