Ziyaretçilerin müze deneyimi esnasında yararlandıkları teknolojik uygulamaların tavsiye etme niyetleri üzerindeki etkisi: Arkeoloji müzeleri örneği
The effect of technological applications used by visitors during the museum experience on their intention to recommend: The case of archeology museums
Yazar: NAZLI MENTEŞ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ AVAN
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı / Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, ziyaretçilerin müze deneyimi esnasında yararlandıkları 
teknolojik uygulamaların, tavsiye etme niyetleri üzerindeki etkisini genişletilmiş 
teknoloji kabul modeli kapsamında ortaya koymaktır. Araştırmanın evrenini, Antalya, 
Alanya ve Aydın Arkeoloji Müzelerini ziyaret eden bireyler oluşturmaktadır. 
Araştırmada olasılığa dayalı olmayan örnekleme tekniklerinden kolayda örnekleme 
kullanılmıştır. Veriler Şubat 2024- Nisan 2024 tarihleri arasında çevrimiçi ve yüz yüze 
anket tekniği ile toplamda 420 adet ziyaretçiden elde edilmiştir. Anketlerin 21 adedi 
birden fazla cevap verilmesi ve 18 yaş altı katılımcılardan oluşması nedeniyle 
analizlerden çıkartılmış olup, 399 adet analizlere dâhil edilmiştir. Elde edilen veriler 
SPSS 27 ve Smart PLS istatistik programları aracılığıyla analiz edilmiş ve verilerin 
çözümlenmesinde yapısal eşitlik modellemesinden yararlanılmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre, öz yeterliliğin algılanan fayda ve algılanan kullanım 
kolaylığı üzerinde pozitif yönlü anlamlı bir etkisinin olduğu; algılanan yenilikçiliğin 
algılanan fayda üzerinde pozitif yönlü anlamsız, algılanan kullanım kolaylığı üzerinde 
ise pozitif yönlü anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Bunlara ek olarak, 
algılanan fayda ve algılanan kullanım kolaylığının kullanıma yönelik tutum üzerinde; 
kullanıma yönelik tutumun memnuniyet üzerinde; memnuniyetin tavsiye etme niyeti 
üzerinde pozitif yönlü anlamlı bir etkisinin olduğu sonuçlarına varılmıştır. Ayrıca, 
teknolojik uygulamaların ziyaretçilerin tavsiye etme niyetleri üzerinde pozitif yönlü 
anlamlı ve yüksek düzeyde etkisinin olduğuna varılmıştır. İlgili araştırmanın sonuçları 
dahilinde ise hem ulusal ve bölgesel boyutta hem de aynı destinasyonda ziyaret edilen 
müzelerin bağlı oldukları yerel yönetimler ve turizm paydaşları için önemli çıktılar 
sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The main purpose of this study is to reveal the effect of technological applications that 
visitors use during the museum experience on their intention to recommend, within the 
scope of the expanded technology acceptance model. The population of the research 
consists of individuals visiting Antalya, Alanya and Aydın Archaeological Museums. 
The convenience sampling, which is a non-probability sampling technique, was used in 
the research. Data was obtained from a total of 420 visitors using online and face-to- 
face survey techniques between February 2024 and April 2024. 21 of the surveys were 
excluded from the analysis due to multiple answer and participants under the age of 18, 
and 399 were included in the analysis. The data obtained was analyzed through SPSS 27 
and Smart PLS statistical programs, and structural equation modeling was used to 
analyze the data. 
According to the research results, self-efficacy has a significant positive effect on 
perceived usefulness and perceived ease of use; It was determined that perceived 
innovativness had a positive, insignificant effect on perceived usefulness and a positive 
and significant effect on perceived ease of use. In addition, it was concluded that 
perceived usefullness and perceived ease of use have a positive significant effect on 
attitude towards use, attitude towards use has a positive significant effect on 
satisfaction, and satisfaciton has a positive significant effect on intention to recommend. 
Additionally, it has been concluded that technological applications have a positive, 
significant and high level of impact on visitors intention to recommend. Within the 
scope of the results of the relevant research, it is though that the museums visited at 
both national and regional levels and in the same destination will provide important 
outputs fort he local governments and tourism stakeholders to which they are affiliated.