Klinik olarak pneumoni tespit edilen buzağılarda haptoglobin, serum amiloid a ve hepsidin değerlerinin araştırılması
Investigation of haptoglobin, serum amyloid a and hepcidin values in calves with the clinically diagnosed pneumonia
Yazar: ALİ BURAK DÖRTKARDEŞ
Danışman: PROF. DR. ŞİMA ŞAHİNDURAN
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Akut faz proteinleri = Acute phase proteins ; Amiloid = Amyloid ; Buzağılar = Calves ; Haptoglobinler = Haptoglobins ; Hepsidin = Hepcidin ; Pnömoni = Pneumonia ; Sığırlar = Cattles ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Pnömoni, tüm hayvanların solunum sistemlerini etkileyen, enfeksiyöz bir hastalık olup, oluşmasında çok sayıda etken mevcuttur ve sığır işletmelerinde oldukça ciddi maddi kayıplara yol açmaktadır.
	Hastalık, özellikle genç hayvanlarda oldukça ölümcüldür. Hasta hayvanlarda, solunumda sıklaşma ve şiddetli öksürük başlıca görülen belirtilerdir.
Akut faz proteinleri (AFP); karaciğerde sentezlenen proteinler olup, bunların sentezlenmesiyle şekillenen reaksiyon, akut faz yanıt olarak değerlendirmektedir. Bu proteinler, çok sayıda farklı fonksiyon ve özelliğe sahiptirler. Sağlıklı hayvanlarda önemsiz düzeyde bulunurken, yangı sırasında hızla artmakta ve bir yangı belirteci olarak rol oynamaktadır. Klinik açıdan önemi olan bu proteinlerin, kandaki konsantrasyonları ve önem dereceleri hayvan türlerine göre farklılık göstermekte olup, her tür için ayrı ayrı değerlendirilmektedir. Akut faz proteinleri, hastalıkların biomarkerleri olarak genel sağlık taramalarında kullanılabildiği gibi, tedaviye yanıt takiplerinde, teşhis ve prognoz belirlemede de kullanılabilmektedir.
Son yıllarda keşfedilen hepsidin; peptid yapıda, birçok fonksiyona sahip olan bir hormondur. İlk rapor edilen çalışmalarda hepsidin, insan kanında ve idrarında peptid yapıda olan bir antimikrobiyel olarak adlandırılmış, sonraki çalışmalarda tip II akut faz reaktant olduğu bildirilmiştir. Hepsidin, bugüne kadar insan ve birçok hayvan türünde araştırılmıştır. 
Araştırma materyalini, Burdur ilinde bulunan çiftlikler ve Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Kliniklerine getirilen pnömonili buzağılar oluşturdu. Araştırmanın çalışma grubunu oluşturmak için, toplam 20 buzağıdan kan örnekleri alındı. Bu örnekleri; 8'i dişi, 12'si erkek, yaşları ise 2 haftalıktan 6 aylığa kadar değişen Holstein buzağılar oluşturdu. Kontrol grubu ise, sağlıklı 10 hayvandan oluşturuldu. Kontrol grubundaki hayvanlardan da kan örnekleri alındı.
Çalışma grubundaki hayvanlarda; yüksek solunum sayısı, hırıltılı solunum, öksürük ve nasal akıntı gibi klinik belirtiler ve kriterler göz önünde bulundurularak kan örnekleri toplandı. Klinik yönden pnömoni şüpheli hayvanlardan toplanan 20 kan serumu, etken tespiti için ELISA testi ile tarandı.
Her iki gruptaki buzağılardan, EDTA'lı tüplerle alınan kanlarda, tam kan sayımı yapıldı. 
Ayrıca haptoglobin, serum amiolid A ve hepsidin değerleri toplanan serum örneklerinde ölçüldü. Sonuç olarak; iki grup arasında, haptoglobin (p< 0,000), serum amiloid A (p< 0,005) ve hepsidin (p<0,005) farkları istatistiksel açıdan önemli bulunarak, buzağıların solunum sistemi enfeksiyonlarının teşhisini desteklemede, belirtilen parametrelerin kullanabileceği kanaatine varıldı.

Abstract:
Pneumonia is an infectious disease affecting the respiratory system of all animals, and a large number of factors lead to considerable material loss in the cattle and cattle businesses.
The disease is particularly deadly in young animals. Breathing in the sick animals and severe cough are the main symptoms.
Acute phase proteins (AFP) are proteins synthesized in the liver, the reaction of which is expressed by the acute phase response. These proteins have many different functions and features. It is found at an insignificant level in healthy animals, increases rapidly during inflammation and plays a role as a inflammatory marker. The relative concentrations and importance of these clinically relevant proteins differ from animal species and are assessed separately for each species. Acute phase proteins can be used as biomarkers of diseases in general health screening, as well as in treatment response follow-up, diagnosis and prognosis.
Hepsidine peptide discovered in recent years is a hormone with many functions in its structure. In the first reported studies, hepsidin was designated as an antimicrobial peptide in human blood and urine, and in subsequent studies it was reported to be a type II acute phase reactant. Hepsidin has been studied in human and many animal species to date.The research material consisted of farms in Burdur and pneumonia in Mehmet Akif Ersoy University Clinics. Blood samples were collected from a total of 20 calves to form the working group of the study. These samples consisted of Holstein calves, 8 female, 12 male, aged from 2 weeks to 6 months. The control group consisted of 10 healthy animals. Blood samples were also taken from the animals in the control group.
Blood samples were collected from animals in the study group, taking into account clinical manifestations and criteria such as high respiratory rate, wheezing, coughing and nasal discharge. 20 blood sera collected from clinically suspected animals with pneumonia were screened by ELISA for agent detection.
Whole blood counts were made in the blood from the EDTA tibia from the icebergs in both groups.
In addition, haptoglobin, serum amiloride and heptidin values were measured in serum samples collected. As a result, it was found statistically significant differences between the two groups in the haptoglobin (p <0,000), serum amyloid A (p <0,005) and hepsidin (p <0,005) differences and it was concluded that the parameters mentioned in supporting diagnosis of respiratory infections of the calves were used.