hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Zamana dayalı faaliyet tabanlı maliyetleme sistemi ve endüstriyel elektronik kantar üretimi yapan işletmede uygulanması
Time-driven activity based costing system and an application in an industrial electronic weighing manufacturing company
Yazar: GÜLŞAH MERT
Danışman: PROF. DR. VEYİS NACİ TANIŞ
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aktiviteye dayalı muhasebe = Activity based costing ; Elektronik kantar = Electronic scale ; Endüstriyel üretim = Industrial production ; Zaman sürücülü faaliyet tabanlı maliyetleme = Time driven activity based costing ; Zaman-maliyet analizi = Time-cost analysis

Özet:
Günden güne artan küresel rekabet ortamında düşük maliyetli ürünler üretmek, yüksek kalite ve yüksek hızlı müşteri hizmetleri sunmak şirketler için hayati önem taşımaktadır. Teknolojik gelişmeler sonucunda geleneksel insan gücüne dayalı imalattan sermaye yoğun üretim yapısına geçilmesi, yeni bir maliyet sistemine geçişi de zorunlu hale getirmiştir. Bunun sonucunda ortaya çıkan Zamana Dayalı Faaliyet Tabanlı Maliyet Sistemi, hatasız ve güvenilir maliyet bilgisine sahip olmamızı sağlamaktadır.
Bu çalışmanın amacı, bir üretim işletmesinde Zamana Dayalı Faaliyet Tabanlı Maliyet sisteminin uygulanabilirliğini araştırmak ve uygulanmakta olan geleneksel maliyet sistemi ile sonuçlarını karşılaştırmaktır. Bu çerçevede örnek üretim işletmesinde olay çalışması yöntemi kullanılarak yöntemin uygulanabilirliği test edilmiştir. Zamana Dayalı Faaliyet Tabanlı Maliyet yönteminin geleneksel maliyet yöntemine kıyasla daha doğru maliyet bilgileri sağladığı ve üretim işletmelerinde de uygulanabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
It is vital for companies to produce low-cost products and provide high quality and high-speed customer service in an increasingly küresel competitive environment. As a result of technological developments, the transition from traditional labor-based manufacturing to capital-intensive production structure has also made the transition to a new cost system mandatory. The resulting time-based activity-based cost system allows us to have more accurate and reliable cost information.
The aim of this study is to investigate the applicability of a Time-Driven Activity-Based Cost System in a production enterprise and to compare its results with the traditional cost system being implemented. In this context, the applicability of the method was tested by using the case study method in the sample production enterprise. It is concluded that the Time-Driven activity-based cost method provides more accurate cost information compared to the traditional cost method and can also be applied in production enterprises.
Kadının fiillerinde irade hürriyeti
Freedom of will in women's actions
Yazar: FATMA BETÜL TEMEL
Danışman: PROF. DR. İSMAİL ŞIK
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Din = Religion
Dizin: Fiil = Act ; Fiil ehliyeti = Capacity to act ; Kadınlar = Women ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Özgür irade = Freedom of will ; Özgür istenç = Free will ; Özgürlük = Freedom ; İrade = Will ; İslamiyet = Islam

Özet:
Yakın dönem kelamcıları, kadın meselesini onun hakları, statüsü, varlığı, değeri üzerinden ele almıştır. Daha önce kadının fiillerinde irade hürriyeti açısından konu ele alınmadığı için böyle bir çalışmaya gereksinim duyulmuştur. İslâm toplumlarında kadına biçilen roller erkeğe biçilen rollerden daha farklı işlenmiştir. Birtakım İslâmi öğretilerle iradesi sınırlandırılan kadın, sosyal alanda kendini ifade edememiştir. Bu sebeble İslâm'ın daha doğru anlaşılmasını sağlayabilmek adına birtakım izahlarla konu ele alınmıştır. Çalışmada dini öğretilerde yer alan problemli yaklaşımlara hukuk, sosyo-kültürel ve din anlayışları perspektifinden yaklaşılarak kadına verilen sorumluluk, rol-model ve fiil ehliyeti meselesi aydınlığa kavuşturulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
In recent times, kalam scholars have approached the issue of women, which has begun to be addressed in religious sciences, based on the status, existence and value of women by providing legal security. This study has been needed since it is necessary to evaluate the subject under the title of female identity by approaching human actions in terms of freedom of will before. In the İslâmic society, the roles assigned to women have been handled more differently than the roles assigned to men. Women could not express themselves more clearly in the social area when their actions were limited to the will mechanism with some İslâmic teachings. In order to provide a more accurate understanding of İslâm, the women actions have been considered in the context of freedom of will within the framework of some explanations. It has been attempted to clarify the issue of responsibility, role model and capacity to act given to women by approaching the problem in religious teachings from the perspective of legal, socio-cultural and religious understandings.
Konya-karaman bölgesinde kömür sahalarında yeraltı su kalitesinin ve membran uygulamaları ile arıtılabilirliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of ground water quality and treatability with membrane applications in coal fields in Konya-Karaman region
Yazar: BETÜL YAKUTER
Danışman: DOÇ. DR. ÇAĞATAYHAN BEKİR ERSÜ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Çalışma alanı Konya İli Karapınar İlçesi sınırları içerisinde Maden Tetkik Arama (MTA) kurumuna ait ruhsat sahasında olup geniş bir kömür yayılımına sahiptir. Söz konu sahada yeraltı işletmeciliği açısından sorun teşkil edebilecek yeraltı suyunun drenajına yönelik hidrojeoloji ön etüt ve detay etüdü yapılmış, sonraki yıllarda bu bölgede yapılacak kömür üretimi faaliyetleri esnasında karşılaşılabilecek olası hidrojeolojik etkileri tespit edilmiş, bu etkilerin çevre ve halk sağlığı açısından uygun ve ekonomik şekilde çözülmesi için membran uygulamalarının uygunluğunu değerlendirmiştir. Membran uygulaması ile birlikte seçici çöktürme ön işlemi de kullanılarak bu su akımlarından değerli madenleri zenginleştirerek kazanma imkanlarını çalışmak da önemli hedeflerdendir. Bu işlemler neticesinde elde edilecek arıtılmış suyun alıcı ortamlara deşarjda uygunluklarının ve madencilik faaliyetlerinde farklı alanlarda kullanımlarının değerlendirilmesi yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Yeraltı Suyu, Membran, Kömür Sahası, Tuzluluk Giderimi, Anyonlar, Katyonlar

Abstract:
The study area is in the license area of Mineral Research and Exploration (MTA) institution within the borders of Karapınar District of Konya Province and has a wide coal distribution. Hydrogeological preliminary and detailed studies have been carried out for the drainage of groundwater, which may pose a problem in terms of underground management in the aforementioned area, possible hydrogeological effects that may be encountered during the coal production activities to be carried out in this region in the following years have been determined, and in order to solve these effects in an appropriate and economical way in terms of environment and public health. Evaluated the suitability of membrane applications. It is also important to study the possibilities of enriching precious metals from these water streams by using selective precipitation pretreatment together with membrane application. The suitability of the treated water to be obtained as a result of these processes for discharge into receiving environments and its use in different areas in mining activities were evaluated.
Keywords: Groundwater, Membrane, Coal Field, Salinity Removal, Anions, Cations
Karbon içerikli malzemelerden grafen kuantum noktacık sentezi ve karakterizasyonu
Synthesis and characterization of GQDS from carbon containing materials
Yazar: ŞİFA KIR
Danışman: PROF. DR. İLYAS DEHRİ ; DOÇ. DR. YUNUS ÖNAL
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Fizikokimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada, limon yaprakları (citrus limonum), melas ve çam yaprağı (fıstık çamı, (Cedrus libani, Pinus nigra)) kullanılarak karbonizasyon yöntemi ile farklı sıcaklık ve sürelerde grafen kuantum noktacık (GKN) sentezlenmiştir. Ayrıca azot katkılı GKN (N-GKN) eldesi için kütlece (1:3) oranında melas-trietanolamin ve melas-trietilamin karışımları farklı sıcaklıklarda 2 saat süre ile hava ortamında karbonizasyona tabi tutulmuştur. Karbonize edilen örneklerin FT-IR; XRD; SEM-EDAX; Elemental Analiz; UV-VIS; Floresans Spektrofotometre analiz yöntemleri ile karakterizasyonları belirlenmiştir. Ayrıca UV-A ve UV-C lamba altında ışımaları incelenmiştir. 300°C sıcaklıkta 2 saat süre ile karbonize edilen melas; 350°C sıcaklıkta 3 saat süre ile karbonize edilen kurutulmuş limon yaprakları (KLY); 350°C sıcaklıkta 6 saat süre ile karbonize edilen kurutulmuş çam yaprakları (KÇY), 350°C sıcaklıkta 2 saat süre ile karbonize edilen melas-trietanolamin ve melas-trietilamin karışımlarından elde edilen karbonize ürünlerin diğer karbonize ürünlere göre daha belirgin grafen kuantum noktacık özelliklerine sahip ürünler olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Grafen Kuantum Noktacık, Biyokütle, Karbonizasyon, 			         Floresans, Kuantum Hapsi

Abstract:
In this study, graphene quantum dots (GQDs) were synthesized at different temperatures and times by carbonization method using lemon leaves (citrus limonum), molasses and pine leaves (pistachio pine, (Cedrus libani, Pinus nigra)). In addition, for the synthesis of nitrogen-doped GQDs (N-GQDs), a 1:3 mass ratio of molasses-triethanolamine and molasses-triethylamine mixtures were carbonized at different temperatures for 2 hours in the air environment. Characterizations of carbonized samples were determined by FT-IR XRD; SEM-EDAX; Elemental Analysis; UV-VIS; Fluorescence Spectrophotometer analysis methods. In addition, their luminescence under UV-A and UV-C lamps were investigated. It has been determined that carbonized products; obtained from molasses carbonized at 300°C for 2 hours and dried lemon leaves carbonized at 350°C for 3 hours and dried pine leaves carbonized at 350°C for 6 hours and molasses-triethanolamine mixtures carbonized at 350°C for 2 hours and molasses-triethyleneamine mixtures carbonized at 350°C for 2 hours; have more distinctive graphene quantum dot properties than other carbonized products.

Keywords: Graphene Quantum Dots, Biomass, Carbonization, Fluorescence, Quantum Confinement
Çağımız Türkiye'sinde mezhepler tarihçiliği (Sönmez Kutlu örneği)
The history of sections in our age of Turkey (Sönmez Kutlu example)
Yazar: HATİCE ASYA YILMAZ
Danışman: PROF. DR. İSMAİL ŞIK
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Mezhepleri Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Din = Religion
Dizin: Kutlu, Sönmez = Kutlu, Sönmez ; Maturidi = Maturidi ; Mezhepler = Sects ; Mezhepler tarihi = Sect history ; İslamiyet = Islam

Özet:
Sönmez Kutlu, ülkemizde son dönem Mezhepler Tarihçiliği'nin önemli isimlerinden biridir. Kutlu, çalışmalarıyla Mezhepler Tarihi'ne önemli katkılarda bulunmuş ve bulunmaya devam eden bir ilim insanıdır. Bu çalışmanın birinci bölümünde Sönmez Kutlu'nun hayatına, etkilendiği fikir adamlarına, ikinci bölümünde mezhep anlayışına, mezheplerin nasıl ortaya çıktığı ile ilgili görüşlerine, ilk defa kendisi tarafından ele alınan mezheplerin zihniyetlere göre tipolojilendirilmesine, Mezhepler Tarihi'nde ortaya çıkan sorunlara, kaynakları nasıl kullandığına, 73 fırka hadisi hakkındaki görüşüne, Mezhepler Tarihi'ne yapmış ve yapmakta olduğu katkılara yer verirken, üçüncü bölümünde ise mezheplere bakışına, mezheplerle ilgili görüşlerine ve bu mezhepleri  zihniyetlere göre nasıl tipolojilendirdiğine, kendisinin de çok önem verdiği Maturidilik mezhebi ile ilgili değerlendirmelerine yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Sönmez Kutlu, Mezhep, Mezhepler Tarihi, Mezhepler Tarihçiliği, İmam Mâturîdî ve Maturidilik.

Abstract:
Sönmez Kutlu is one of the important names of the last period of Sects Historiography in our country. Kutlu is a scholar who has made significant contributions to the History of Sects with his studies and continues to do so. In the first part of this study, Sönmez Kutlu's life, the intellectuals he was influenced by, in the second part his understanding of sects, his views on how sects emerged, the typology of the sects that were discussed by him for the first time according to the mentalities, the problems that emerged in the History of Sects, how he used the sources, While his views on 73 sect hadiths and his contributions to the History of Sects are included, in the third part, his views on sects, his views on sects, how he typology these sects according to mentalities, and his evaluations about the Maturidi sect, which he attaches great importance to, are included.

Keywords: Sönmez Kutlu, Sect, History of Sects, Historiography of Sects, Imam Maturidi and Maturidiism.
Farklı bitkilerde turunçgil stubborn hastalığının moleküler olarak incelenmesi
Molecular investigation of citrus stubborn disease in different plants
Yazar: MÜNİRE ELA CEYRAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ORHAN BOZAN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada Adana ili Kozan, Yüreğir ve Karataş ilçesi, Mersin ili Tarsus ilçesi, Hatay ili  Erzin ilçesinde yetiştirilen, Washington Navel, Valencia portakal ve Satsuma mandarin bahçelerinde görülen Spiroplasma citri hastalık etmenin konukçuluk ettiği yabancı otlar ve turunçgil örneklerinin PCR testi ile tespiti ve izolatların moleküler olarak benzerlik oranları üzerine araştırma yapılmıştır. Toplam 12 turunçgil bahçesinden hastalık simptomları gösteren 45 örnek toplanmıştır. Bahçeden toplanılan bu örneklerin 20 tanesini yabancı otlar, 25 tanesi ise turunçgil yaprak ve meyve örnekleri oluşturmuştur. Örneklerin moleküler karakterizasyonunu belirlemek için PCR testi uygulanmış ve primer olarak P89-r/f primeri kullanılmıştır. Toplam 45 örnekten 18 tanesi pozitif sonuç vermiştir. Yabancı ot örneklerinden; Portulaca oleracea (Semizotu), Euphorbia prostrata (Sürünücü Sütleğen), Dinebra retroflexa (Seyrek Fırça Otu), Mercurialis annua (Yer Fesleğeni), Conyza canadensis (Şifa Otu), Solanum nigrum (İt Üzümü) pozitif sonuç vermiştir. Örneklerin moleküler karakterizasyonunu belirlemek için her bölgeden bir örnek olmak üzere toplamda 4 örnek sekans için gönderilmiş ve elde edilen sonuçlarla çalışılan izolatların yurtiçi ve yurt dışı izolatlarıyla benzerliğini tespit edebilme amacıyla filogenetik ağaç oluşturulmuştur. Çalışmadaki Spiroplasma citri izolatları ile NCBI verilerindeki en yakın izolatlarla % 96 ile % 100 oranında bir benzerlik göstermiştir.

Abstract:
In this study, determination of weeds and citrus samples by PCR test, which are hosted by citrus stubborn disease, seen in Washington Navel, Valencia orange and Satsuma mandarin orchards grown in Kozan, Yüreğir and Karataş districts of Adana, Tarsus district of Mersin, Erzin district of Hatay and molecular similarity ratios of isolates were investigated. A total of 45 samples showing disease symptoms were collected from 12 citrus orchards.20 of these samples collected from the citrus orchard were weeds and 25 of them were citrus leaf and fruit samples. To determine the molecular characterization of the samples, PCR test was applied and primer P89-r/f was used. 18 out of 45 samples gave positive results. From the weed samples; Portulaca oleracea (Purslane), Euphorbia prostrata (Creeping Euphorbia), Dinebra retroflexa (Sparse Brush Grass), Mercurialis annua (Ground Basil), Conyza canadensis (Healing Grass), Solanum nigrum (Handspice) gave positive results. In order to determine the molecular characterization of the samples, a total of 4 samples, one from each region, were sent for the sequence and a phylogenetic tree was created in order to determine the similarity of the studied isolates with Turkish and foreign isolates. The Spiroplasma citri isolates in the study showed 96% to 100% similarity with the closest isolates in the NCBI data.
Kişisel koruyucu donanımların seçiminin doğru yapılması
Making the correct selection of personal protective equipment
Yazar: HALİL İBRAHİM ÜNAL
Danışman: PROF. DR. SEDAT TÜRKMEN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Kişisel koruyucu donanım = Personal protective equipment ; Malzeme seçimi = Material selection ; Tercih = Preference ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bu çalışmada, risklerin tam olarak önlenemediği veya tam olarak sınırlandırılamadığı veya teknik tedbirlerle çalışana zarar vermeyecek derecede azaltılmasının toplu koruma yöntemleri ile sağlanamadığı durumlarda, kullanılması gereken kişisel koruyucu donanımların seçiminin yapılmasında gerekli olan hususların belirlenmesi ve doğru kişisel koruyucu donanımların seçilmesi için hazırlanmıştır.
İşyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması, risklerin ortadan kaldırılması veya kabul edilebilir seviyeye getirilmesiyle sağlıklı ve güvenli çalışma yerlerinin oluşturulabilmesi gerekmektedir. Risklerin bertaraf edilemediği ve toplu koruma sağlanamadığı durumlarda kişisel koruyucu donanımlar kullanılmaktadır. Kişisel Koruyucu Donanımlar çalışma alanlarında güvenli çalışmayı sağlamayı hedefleyerek hem koruyucu olarak hem de şartları daha güvenli hale getirmek için kullanılacak ürünlerdir. 

Anahtar Kelimeler: Kişisel Koruyucu Donanım Seçimi, Kişisel Koruyucu Donanımlar

Abstract:
In this study, it has been prepared to determine the necessary issues in the selection of the personal protective equipment to be used and to guide the selection of the right personal protective equipment, in cases where the risks cannot be completely prevented or completely limited or reduction to a degree that will not harm the employee with technical measures.
It is necessary to create healthy and safe workplaces by ensuring occupational health and safety in workplaces, eliminating risks or bringing them to an acceptable level. Personal protective equipment is used in cases where risks cannot be eliminated and collective protection cannot be provided. Personal Protective Equipments are products that will be used both as a protector and to make conditions safer by aiming to ensure safe working in work areas.

Keywords: Personal Protective Equipment Selection, Personal Protective Equipment
Kuzeydoğu Akdeniz (İskenderun Körfezi) kılkuyruk mercanın (Nemipterus randalli RUSSELL, 1986) bazı popülasyon dinamiği parametreleri
Some population dynamic parameters of Northeastern Mediterranean (Iskenderun Bay) threadfin bream (Nemipterus randalli RUSSELL, 1986)
Yazar: ÜMİT TARTAR
Danışman: DOÇ. DR. HACER YELDAN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışma İskenderun Körfezi'nin, Kuzeybatısında yer alan Yumurtalık Koyu'nda dağılış gösteren kılkuyruk mercan balığına (Nemipterus randalli Russell, 1986) ait bazı popülasyon parametre özelliklerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bunun için İskenderun Körfezi'nin Yumurtalık ilçesi açıklarında 0-10m ve 10-20m derinlik katmanlarına yerleştirilen istasyonlardan Nisan 2018-Aralık 2019 yılları arasında mevsimsel olarak örneklemeler yapılmıştır. Örnekler 22mm ağ göz genişliğine sahip mesleki dip trolü ağı kullanılarak temin edilmiştir. Toplamda 668 birey incelenmiş olup; bunlardan 395 adedinin erkek, 273 adedinin dişi bireylerden oluştuğu görülmüştür. Tüm bireyler için çatal boy 9.0cm'den 20.7cm'ye kadar değişirken, total ağırlık 16.48g'dan 176.11g'a değişim gösterdiği saptanmıştır. Erkek, dişi ve bunların toplamı için Çatal Boy-Ağırlık ilişkisi sırasıyla W=0.017*FL3.043, W= 0.018*FL3.032 ve W=0.018*FL3.03 şeklinde saptanmıştır. Toplam için L∞=34.58cm, K= 0.13 yıl-1, to= -2.21 yıl. Doğal (M), balıkçılık nedeniyle olan (F) ve toplam ölüm oranlarının üssi katsayıları (Z) sırasıyla 0.24 yıl-1, 0.62 yıl-1 ve 0.86 yıl-1 şeklinde hesaplanmıştır. Stoktan yararlanma düzeyi (E) ise 0.72 yıl-1.olarak saptanmış olup; böylece İskenderun Körfezinde dağılış gösteren kılkuyruk mercan balıklarının stoku üzerinde aşırı balıkçılık baskısı altında olduğuna karar verilmiştir.

Abstract:
This study was carried out for the identification of some population dynamical parameters of threadfin bream (Nemipterus randalli Russel, 1986) distributed along the Yumurtalik Bay, northwestern Iskenderun Bay. For this purpose, seasonal sampling were made at two stations at 0-10m; 10-20m depth layers between 2018 and 2019. The samples were caught by using a commercial bottom trawl net with 22mm mesh size. A total of 668 individuals were investigated 395 of which were males and 273 of which were females. Fork length ranged from 9.0 to 20.7cm and total weight changed from 16.48g to 176.11g, for all individuals. Length-weight relationships were W=0.017*FL3.043 for males, W= 0.018*FL3.032 for females, and W=0.018*FL3.03 for combined sexes. The growth parameters as L∞ = 34.58cm, K = 0.13 year-1, to= -2.21 year for total individuals. Instantaneous rate of natural (M), fishing (F), and total (Z) mortality were found to be 0.24 year-1, 0.62 year-1 and 0.86 year-1 respectively. The exploitation rates (E) was determined as 0.72 year-1. Therefore the threadfin bream population distributed in Iskenderun Bay can be considered under overfishing pressure.