Butomus umbellatus. L ve Sparganium emersum Rehmann ekstraktlarının antioksidan aktivitelerinin tayini ve fenolik asit içeriklerinin HPLC-UV ile analizi
Determination of antioxidant activities of Butomus umbellatus. L and Sparganium emersum Rehmann extracts, and analysis of their phenolic acid profile by using HPLC-UV
Yazar: İNAN DURSUN
Danışman: DOÇ. DR. FİKRET AKDENİZ
Kafkas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Kimya = Chemistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Fenolik asit = Phenolic acid ; Fenolik maddeler = Phenolic matters ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Özüt = Extract

Özet:
Bu çalışmada, Kars ili ve çevresinde yetişen iki su bitkisi olan Butomus umbellatus.L ve Sparganium emersum Rehmann bitkilerinden, ultrasonik banyo ekstraksiyonu tekniği kullanılarak ekstraktlar elde edildi. Ekstraksiyonlarda parçacık boyutu 125 ?m-250 ?m olan numuneler ve metanol, % 70 metanol- saf su (v/v), % 50 metanol- saf su (v/v) çözücüleri kullanıldı. Ekstraktların toplam fenolik madde içerikleri Folin-Ciocalteu metoduna göre belirlendi. Antioksidan aktiviteleri DPPH serbest radikal giderme antioksidan aktivitesi ve CUPRAC Bakır(II) indirgeyici antioksidan kapasite yöntemiyle tayin edildi. Ekstraktlar RP-HPLC-UV-DAD analizi ile fenolik madde içerikleri açısından incelendi.Butomus umbellatus.L ve Sparganium emersum Rehmann bitkilerinin metanollu ekstraklarında toplam fenolik içeriğinin, diğer çözücülerle elde edilen ekstraktlara göre düşük olduğu belirlendi. Metanolde su oranı artıkça genel olarak iki bitki içinde ekstrakte edilebilen toplam fenolik içeriğinin arttığı belirlenmiştir. Tüm ekstraktlar DPPH serbest radikal giderme aktivitesinde kullanılan karşılaştırma maddeleri olan Butillenmis hidroksitoluen (BHT) ve Trolox'dan daha düşük aktivite sergilediler. Butomus umbellatus.L bitkisine ait ekstraktların CUPRAC değerleri ile bu bitkinin toplam fenolik içerikleri karşılaştırıldığında bir paralellik olduğu görülmektedir. Ancak bu bitkiye ait ekstaktların Bakır-II iyonu indirgeme antioksidan kapasitesi (CUPRAC) değerleriyle, DPPH radikal giderme aktivitelerinin düşük olduğu belirlendi. Sparganium emersum Rehmann bitkisine ait ekstaktların CUPRAC değerleri ile bu bitki için DPPH radikal giderme aktivitelerin karşılaştırıldığında bir paralellik olduğu görüldü. Fakat Sparganium emersum Rehmann bitkisine ait ekstraktların CUPRAC değerleri ile bu bitkinin için elde edilen toplam fenolik madde içeriklerinin düşük olduğu bulundu. RP-HPLC-UV-DAD analizlerine göre tüm ektraktların Ferulik asit içerdikleri tespit edilmiştir. Tayini yapılan fenolik asitler içinde miktar olarak en yüksek değerin Gentisik asite ait olduğu belirlendi.Anahtar Kelimeler Butomus umbellatus.L, Sparganium emersum Rehmann, ultrasonik banyo ekstraksiyonu, toplam fenolik madde tayini, antioksidan aktivite tayini, RP-HPLC-UV-DAD analizi, fenolik asitler

Abstract:
In this study, extracts were obtained from dried and ground samples of two aquatic plants, Butomus umbellatus.L and Sparganium emersum Rehmann, which were naturally grown in Kars province of Turkey, by using ultrasound-assisted extraction technique. In the extractions, particle size of the samples used was adjusted to the range of 125- 250 µm, and methanol, and methanol-water mixtures (70 % and 50 % respectively, by volume, v/v ) were used as the extraction solvents. Total phenolic contents of the extracts were determined according to the Folin-Ciocalteu?s method. Antioxidant activities of the extracts were determined by using DPPH free radical scavenging antioxidant activity, and CUPRAC cupric ion reducing antioxidant capacity methods, respectively. RP-HPLC-UV-DAD analysis was also performed to find out phenolic contents of the extracts. Total phenolic contents of methanolic extracts for both plants were found to be lower than those of methanol- water mixtures extracts. While the water content of the mixtures was getting increased, extractable phenolic content for both plants was also getting increased. In DPPH assay, all extracts showed lower radical scavenging activitiy in comparison with those of Butylated hydroxytoluene (BHT), and Trolox. CUPRAC, and total phenolic content values of the extracts obtained from Butomus umbellatus.L were in accordance with each other, but their CUPRAC, and DPPH values were found to be lower than those of Sparganium emersum Rehmann It was also found out that there was a parallellism between CUPRAC and DPPH values of the Sparganium emersum Rehmann extracts, but for these extracts, CUPRAC, and total phenolic content values were found to be lower than those of Butomus umbellatus L. According to the RP-HPLC-UV-DAD analyses, all extracts contain ferrulic acid. Primarily, in the extracts from Butomus umbellatus L., gentisic acid was determined at the highest concentration among the phenolic acids studied.Key Words Butomus umbellatus.L, Sparganium emersum,ultrasonic bad extraction total phenolic substance determine antioxsidant activitiy determine, RP-HPLC-UV-DAD analysis, phenolic acids