COVİD-19 döneminde tıp fakültesi hemşirelerinde anksiyete ve uyku düzeylerinin değerlendirilmesi
Analysis of anxiety and sleep levels of nurses working for medicine faculty during the COVİD-19 period
Yazar: ZEKİ YILMAZ
Danışman: PROF. DR. KAMİLE MARAKOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Amaç: Bu çalışmada tıp fakültesi hemşirelerinin COVID-19 döneminde anksiyete ve uyku düzeyleri ölçülerek sosyodemografik özellikler ve mesleki özelliklerle arasındaki etkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
	Gereç ve Yöntem: Bu araştırma kesitsel tipte tanımlayıcı bir çalışma olarak planlanmıştır. Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde çalışmakta olan 753 hemşirenin %78,3'ü çalışmaya katılmış ve 590 hemşire ile araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri yüzyüze anket formu doldurularak toplanmıştır. İlk bölümde araştırmacı tarafından hazırlanan 28 soruluk sosyodemografik veri formu, ikinci bölümde 24 sorudan oluşan Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve son bölümde 5 sorudan oluşan Koronavirüs Anksiyete Ölçeği (KAÖ) yer almaktadır. Veriler, Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) versiyon 22.0 istatistik paket programında değerlendirilmiştir. İstatistiksel anlamlılık p<0,05 olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Hemşirelerin %63,7'si (n=376) kadın, %36,3'ü (n=241) erkek olup, yaş ortalamaları 29,03±6,37'dir. Hemşirelerin Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) puanı ortalaması 6,64±3,15'dir. Hemşirelerin %71,4'ü kesme puanı olan 5 ve üzerinde puan aldı ve bu hemşirelerde uyku kalitesinin kötü olduğu belirlendi. Kadın hemşirelerin %74,7'sinde kötü uyku kalitesi tespit edildi. Kadın cinsiyet kötü uyku kalitesi için bağımsız bir risk faktörü olarak belirlendi (p=0,016). Kronik hastalık bulunması ile uyku kalitesi arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edildi (p=0,022). Mesleğinden memnun olmayan hemşirelerin %77,0'ında kötü uyku kalitesi tespit edildi. Meslek memnuniyeti ile uyku kalitesi arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (p=0,006). Çalışma süreleri ile uyku kalitesi arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (p=0,020). Hemşirelerin Koronavirüs Anksiyete Ölçeği (KAÖ) puanı ortalaması 1,29±2,72'dir. Hemşirelerin %4,2'si kesme puanı olan 9 ve üzerinde puan aldı ve bu hemşirelerde COVID-19 kaynaklı anksiyete tespit edildi. Hemşirelerde meslek bırakma düşüncesi olanlarda, meslek bırakma düşüncesi olmayanlara göre COVID-19 anksiyetesi istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde yüksek saptandı (p=0,005). Hemşirelerin Koronavirüs Anksiyete Ölçeği skoru ile Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi skoru arasındaki ilişki istatistiksel olarak anlamlı bulundu (r=0,272, p<0,001). Hemşirelerde COVID-19 anksiyetesi olan bireylerdeki PUKİ puanı, anksiyetesi olmayan bireylere kıyasla anlamlı şekilde yüksek bulundu (p<0,001). Bu sonuca göre, COVID-19 nedeni ile anksiyete skoru arttıkça uyku kalitesinde bozulma olduğu tespit edildi.
	Sonuç: Araştırmaya katılan hemşirelerin %4,2'sinin COVID-19 anksiyetesi olduğu belirlenmişken, %71,4'ünün uyku kalitesinin kötü olduğu tespit edilmiştir. Hemşirelerde meslek bırakma düşüncesi anksiyete için bağımsız bir risk faktörü olarak gözükmektedir. Hemşirelerin çalışma koşullarının, mesai saatlerinin ve COVID-19 kaynaklı risk faktörlerinin azaltılmasının hemşirelerde COVID-19 kaynaklı anksiyeteyi azaltacağını düşünmekteyiz.

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to measure the anxiety and sleep levels of nurses in medical school during the COVID-19 period and to examine the effect between sociodemographic characteristics and occupational characteristics.
Materials and Methods: This research was planned as a cross-sectional descriptive study. 78.3% of 753 nurses working at Selcuk University Faculty of Medicine participated in the study and the research was conducted with 590 nurses. The data set analyzed in the research were collected by filling out a face-to-face questionnaire. In the first part, there is a 28-question sociodemographic data form prepared by the researcher, in the second part there is the Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI) consisting of 24 questions, and in the last part, the Coronavirus Anxiety Inventory (CAS) consisting of 5 questions. The data were analyzed in the Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) version 22.0 statistical package program. Statistical significance was accepted as p<0.05.
Results: 63.7% (n=376) of the nurses were female and 36.3% (n=241) were male, with a mean age of 29.03±6.37. The mean score of the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) of the nurses was 6.64±3.15. 71.4% of the nurses had a cut-off score of 5 and above, and it was observed that the sleep quality of these nurses was poor. Poor sleep quality was detected in 74.7% of the female nurses. Female gender was identified as an independent risk factor for poor sleep quality (p=0,016). A statistically significant relationship was found between the presence of chronic disease and sleep quality (p=0,022). Poor sleep quality was found in 77.0% of the nurses who were dissatisfied with their profession. A statistically significant relationship was found between job satisfaction and sleep quality (p=0,006). A statistically significant relationship was found between working hours and sleep quality (p=0,020). The mean score of the nurses' Coronavirus Anxiety Scale (CAS) score was 1.29±2.72. 4.2% of the nurses had a cut-off score of 9 and above, and it was founded out the fact that these nurses have COVID-19 related anxiety. COVID-19 anxiety was found to be statistically significantly higher in nurses who had thoughts about quitting their profession compared with those who had no thought about quitting their profession (p=0.005). İt is founded out there is a statistically significant correlation between nurses' Coronavirus Anxiety Scale (CAS) score and Pittsburgh Sleep Quality İndex (PSQI) score (r=0,272, p<0,001). In nurses, the PUKI score of individuals with COVID-19 anxiety was found to be significantly higher compared to individuals without anxiety (p<0,001). Based on this result, it is observed that as anxiety score increases due to COVID-19, there is a deterioration of sleep quality.

Conclusion: It was determined that 4.2% of the nurses participating in the study had COVID-19 anxiety, and 71.4% of them had poor sleep quality. The thought about leaving the profession seems to be an independent risk factor for anxiety in nurses. We think that improving nurses' working conditions, working hours and risk factors due to COVID-19 will reduce anxiety caused by COVID-19 in nurses.