Elephantidae (Proboscidea,Mammalia) ailesinin Türkiye'deki dağılımı ve evrimi
The distribution and evolution of the family Elephantidae (Proboscidea,Mammalia) in Turkey
Yazar: EBRU ALBAYRAK
Danışman: PROF. DR. ALİ DEMİRSOY
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Holosen = Holocene ; Kuvaterner = Quaternary ; Mamut = Mammoth

Özet:
Bu çalışmada Türkiye'den çeşitli lokalitelerden bulunmuş olan Elephantidae ailesine ait fosiller incelenmiştir. Anadolu, Afrika'dan köken almış olan Elephantidae ailesinin Asya ve Avrupa'ya geçişi sırasında önemli bir konumdadır. Bu nedenle bu çalışma ile ailenin geçmişi hakkında bilinmeyen bazı noktalar ve Türkiye'deki durumunun ortaya konulması amaçlanmıştır. Buluntuların çok büyük bir kısmı dişlerden oluştuğu için çalışma dişler üzerine yoğunlaşmıştır.Çalışmada Eskişehir-Yukarısöğütönü, Konya-Ereğli-Zengen, Amasya-Suluova, Konya-Dursunlu, Malatya-Eğribük ve Kahramanmaraş-Gavurgölü Bataklığı'ndan bulunmuş olan fosillerle birlikte daha önce Erzurum-Pasinler ve Manisa-Aşağıçobanisa lokalitelerinden bulunmuş ve çeşitli araştırıcılar tarafından incelenmiş olan fosiller ile Falconer'in Erzurum-Hınıs'tan bulup Elephas armeniacus olarak teşhis etmiş olduğu fosiller yeniden ele alınmıştır.Çalışma sonunda Geç Pliyosen (Yukarısöğütönü) ve Erken-Orta Pleyistosen'de (Aşağıçobanisa) Mammuthus meridionalis'in, Erken-Orta Pleyistosen'de (Suluova, Pasinler, Dursunlu) M. trogontherii'nin ve Holosen'de (Gavurgölü Bataklığı) Elephas maximus'un Anadolu'daki varlıkları ortaya konmuştur. Gavurgölü Bataklığı'ndan bulunmuş olan Palaeoloxodon antiquus örneklerinin kesin yaşı ise yetersiz bilgi nedeniyle ortaya konulamamıştır.M. meridionalis ve M. trogontherii'ye ait buluntulardan bazılarının Avrupa örneklerine göre daha ilkel özelliklere sahip olması Anadolu'nun bu türlerin Afrika ve Asya'dan, Avrupa'ya geçişleri sırasında önemli bir noktada olduğunu düşündürmektedir. Kesin yaşı tespit edilmiş olan Elephas maximus örnekleri ise Asya filinin günümüzden yaklaşık 3520 yıl önce Anadolu'daki varlığını kanıtlamaktadır.

Abstract:
In this study, fossils that belong to the Elephantidae family are studied. Anatolia has an important position on the migration of Elephantidae from Africa to Asia and Europe. That?s why with this study it?s aimed to enlighten some unsolved points of the past and the position of the family in Turkey. Since these fossils obtained from various localities are teeth in general, this study focuses on teeth.In this study, fossils obtained from Eskişehir-Yukarısöğütönü, Konya-Ereğli-Zengen, Amasya-Suluova, Konya-Dursunlu, Malatya-Eğribük and Kahramanmaraş-Gavurgölü Swamp, along with the fossils formerly studied by various researchers that have been found at Erzurum-Pasinler and Manisa-Aşağıçobanisa were studied. And also the fossils which were found by Falconer in 1857 in Erzurum-Hınıs and identified as E. armeniacus were discussed.With this study, the existence of Mammuthus meridionalis in Late Pliocene (Yukarısöğütönü) and Early-Middle Pleistocene (Aşağıçobanisa), M. trogontherii in the Early-Middle Pleistocene (Suluova, Pasinler, Dursunlu) and Elephas maximus in Holocene in Anatolia are exposed. The exact age of the samples of Palaeoloxodon antiquus obtained from Gavurgölü Swamp could not be measured due to insufficient data.Since some of the findings belonging to M. meridionalis and M. trogontherii had more primitive characteristic with respect to European samples, this provides evidence to the idea that Anatolia was an important point during the migration of these species from Africa and Asia to Europe. Elephas maximus samples that provide exact dating prove the existence of this species in Turkey around 3520 BP.