Psikoz ve bipolar bozukluk için yüksek riski olan bireylerde sakkadik göz hareketleri
Saccadic eye movements in individuals with ultra high-risk for psychosis and bipolar disorder
Yazar: MERVE EKİN
Danışman: PROF. DR. GÜLDEN AKDAL HALMAGYI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı / Sinirbilim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Nöroloji = Neurology ; Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Göz hareketleri = Eye movements ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders

Özet:
Bu çalışmanın amacı psikoz ve bipolar bozukluk için yüksek riski bulunan bireyler ile sağlıklı kontrollerde çeşitli göz hareketlerini ve motor fonksiyonları incelemektir. 
Çalışma Dokuz Eylül Üniversitesinde gerçekleştirilmiş olup, çalışmaya 33 psikoz için yüksek risk (YR-P), 28 bipolar bozukluk için yüksek risk (YR-BB) ve 28 sağlıklı kontrol (SK) olmak üzere toplam 89 kişi dahil edilmiştir. Göz hareketlerinin değerlendirilmesi için mikro-sakkad, pro-sakkad, anti-sakkad ve bellek temelli sakkad paradigmaları kullanılmıştır. Paradigmalar latans, amplitüd, doğru sakkad sayısı, yanlış sakkad sayısı, ekspres ve beklentisel sakkad gibi çeşitli parametreler tarafından değerlendirilmiştir. Ayrıca motor hareketlerin değerlendirilmesi için Kısa Motor Ölçek kullanılmıştır. 
Araştırmanın sonuçlarına göre gruplar arasında bazı göz hareketleri paradigmaları açısından anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Mikro-sakkad paradigmasında göz kırpma sayısı YR-BB grubunda anlamlı olarak artmıştır (p = 0.026). Ayrıca anlamlı farklılık olmasa da pro-sakkad sırasında YR-P grubunda latansta kısalma saptanmıştır. Buna ek olarak, anti-sakkad ve bellek temelli sakkad paradigmalarında beklentisel sakkad sayısı sadece YR-BB grubunda artarken (p = 0.027, p = 0.003); hata sayıları her iki risk grubunda da artmıştır (p = 0.044, p = 0.017). Motor ölçek puanı da anti-sakkad ve bellek temelli sakkad hata sayıları ve doğru yanıtları ile korelasyon göstermektedir. 
Sonuç olarak, erken tanıya yardımcı olmak ve sürecin izlenmesine katkı sağlamak için risk grupları ile yapılacak çalışmalar önem taşımaktadır. Her iki risk grubu ile bu paradigmaların değerlendirildiği bilinen başka bir çalışma olmadığından bulunan anlamlı farklılıklar gelecek çalışmalar için yön gösterici bir nitelik taşımaktadır.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate various eye movements and motor functions in individuals with ultra high risk for psychosis and bipolar disorder and healthy controls.
This study was conducted at Dokuz Eylül University and was incorporated totally of 89 people who were 33 ultra high risk psychosis, 28 ultra high risk bipolar disorder and 28 healthy control. Micro-saccade, pro-saccade, anti-saccade and memory guided saccade were used in order to evaluate eye movements. Paradigms were evaluated by various parameters including latency, amplitude, correct saccade, error rate, express and anticipatory saccade. Brief Motor Scale, additionally, was used to investigate motor functions.
According to research results, significant differences were found in terms of certain eye movement paradigms. The number of blinks significantly increased in UHR-BD during micro-saccade paradigm (p = 0.026). Also although no statistical disparity, pro-saccade latency was shorted in UHR-P. In addition to this, for anti-saccade and memory guided saccade paradigms, while the number of anticipatory saccade rose only in UHR-BD (p = 0.027, p = 0.003), error rates increased in both risk groups (p = 0.044, p = 0.017). Motor scale sores have showed correlation with error rates and correct responses in both anti-saccade and memory guided saccade.
Consequently, studies that will make with risk groups are critical to help early diagnosis and to contribute to monitoring of process. Significant differences found have an instructive role for future research because there is no study that has evaluated both risk groups and these eye movement paradigms.