Niteliğini yitirmiş tarihi kentlerde kültür turizmiyle yeniden canlandırma: Siirt örneğinde planlama önerileri
Revitalization with cultural tourism in historical cities which lost their character: Planning suggestions in the case of Siirt
Yazar: KEMAL AYDIN
Danışman: DOÇ. DR. YAŞAR BAHRİ ERGEN
Siirt Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Kimlik = Identity ; Tarihi kentler = Historical urbans ; Turizm = Tourism ; Yeniden canlandırma = Rejuvenation ; Çarşı = Bazaar

Özet:
Kent olgusu ilk insanın tarım devrimi sonrası yerleşik hayata geçerek, topluluklar halinde yaşamasıyla başlamış ve neredeyse medeniyet kavramıyla yaşıt kabul edilebilecek bir olgudur. Kentler; insanların birlikte yaşama kültürü geliştirdikleri, ürettikleri, üretileni tükettikleri hem bireysel ihtiyaçlarını giderdikleri hem de bir araya gelerek ya toplum oluşturdukları ya da bir toplumla birleşerek o topluma katıldıkları fiziksel sınır ve tanımların dışında algı ve anı ortamlarıdır. Toplumlar da bireyler gibi ya bilinçli veyahut ta bilinçsiz bir şekilde kabul ettikleri dayatmaların sonucunda, tarihleri bin yılları bulan, sokaklarında atalarından kendilerine uzanan bir birikimin izlerini taşıyan tarihi kent merkezlerinden vazgeçip, bu kadim mekânları her anlamda çürümeye ve yok olmaya terk etmişlerdir. Çalışma alanımız olan Siirt, yeryüzünün bilinen en eski yerleşim bölgesi olan Mezopotamya'nın, tıpkı kendisi gibi kadim bir kentidir. Tarihi bin yılları bulan Siirt, somut ve somut olmayan kültür miraslarıyla keşfedilmeyi bekleyen ve turizm anlamında çok yönlü alternatifler sunabilen ender şehirlerimizdendir. Doğal güzelliklerinin yanında, tarihi eserleri ve kültürel yönleriyle bir cazibe merkezi olmayı bekleyen Siirt, gün geçtikçe değerlerini yitirmekte ve kimliğini kaybetmektedir. Bu çalışmada Siirt tarihi kent merkezinin gerek yapısal gerek sosyo-kültürel anlamda yeniden ihyası, kentin somut ve somut olmayan değer ve imgelerinin yeniden açığa çıkarılarak, Siirt'e aidiyet hissinin pekiştirilmesi ve kimliğini yitirmeye başlamış olan kentin, turizm eliyle yeniden canlandırılmasına yönelik çözüm önerileri sunulmaktadır.

Abstract:
The phenomenon of the city is a phenomenon that can be considered almost as old as the concept of civilization. Cities are environments of perception and memory, outside of physical boundaries and definitions, where people develop a culture of living together. They produce and consume what is produced, meet their individual needs and come together to either merge with the society or form a new society. Societies, as a result of the impositions they have accepted consciously or unconsciously, like individuals, have abandoned the historical city centers, which have a history of millennia and carry the traces of an accumulation reaching them from their ancestors in their streets, and have left these ancient places to decay and disappear in every sense. Our study area, Siirt is an ancient city of Mesopotamia, the oldest known settlement on earth, just like itself. Siirt, which has a history of millennia, is one of our rare cities that awaits to be discovered with its tangible and intangible cultural heritage and offers versatile alternatives in terms of tourism. Siirt, which expects to be a center of attraction with its historical artifacts and cultural aspects as well as its natural beauties, is losing its ancient values and losing its identity day by day. In this study, solutions are offered for the reconstruction of the historical city center of Siirt, both in terms of structural and socio-cultural terms, reinforcing the sense of belonging to Siirt by revealing the tangible and intangible values and images of the city, and the revitalization of the city, which has begun to lose its identity, through tourism.