İslamofobinin dini ve kültürel kökenleri
The religious and cultural origins of Islamophobia
Yazar: MERVE AR
Danışman: PROF. DR. MAHMUT AYDIN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Din sosyolojisi = Religious sociology ; Dini değerler = Religious values ; Dini eğilimler = Religious tendencies ; Düşmanlık = Enmity ; Kültürel köken = Cultural origin ; İslamiyet = Islam ; İslamofobi = Islamophobia

Özet:
Tarihsel olarak bakıldığında özellikle 11 Eylül 2001'deki saldırılardan sonra son derece popüler bir kullanım alanına sahip olan İslamofobi kavramı terim olarak yeni, fakat bu kavramın arkasındaki tarihsel, kültürel ve dini ön yargılar oldukça eski bir tarihe sahiptir. Son otuz yılda daha çok olmak üzere, özellikle Soğuk Savaş'tan ve "Medeniyetler Çatışması" tezinin ortaya atılmasından sonra gelişerek akademik ve toplumsal dile yerleşen, İslam'a ve Müslümanlara karşı duyulan nefret ve korkunun, kültürel farklılıkların ötesinde çok daha derin tarihi, siyasi ve felsefi bir altyapısı ve sürekliliği vardır. 
Tüm bu sebepleri göz önünde bulundurarak bu korkunun altında yatan nedenler dönemsel olarak kabaca iki grupta kategorize edilecektir. Bunlardan ilki İslam düşmanlığının inşa edildiği erken dönem Ortaçağ algısı, ikincisi ise özellikle yirminci yüzyıl sonrası hâlihazırdaki İslam algısının üzerine inşa edilen modern dönem algıları. Bu noktada çalışmamızda, Batı Hıristiyan dünyasının İslam'a ve Müslümanlara yönelik tarihten gelen "monolitik", "ötekileştirme" ve "düşmanca tavır takınma" üzerine dayanan ön yargılı tutum ve davranışları tartışılmıştır. Bu kapsamda çalışmada, Orta Çağ dogmalarından beslenen oryantalist yaklaşımların artık günümüz dünyasında arkasına sığınılan teolojik gerekçeleri aşarak seküler ve modern terimlerle birleşerek nasıl İslamofobi kavramına evrildiği okuyucuya sunulmuştur.

Abstract:
Historically, the concept of Islamophobia, which has a very popular use especially after the attacks of September 11, 2001, is conceptually new, but the historical, cultural and religious prejudices behind this concept have a long history. Hate and fear towards Islam and Muslims, which have developed in the last thirty years, especially after the Cold War and the thesis of the Clash of Civilizations, have developed into academic and social language and have a deeper historical, political and philosophical infrastructure and continuity beyond cultural differences.
 Considering all these reasons, the perceptions underlying this fear, which we find irrational, will be categorized roughly into two groups periodically. The first is the early Middle Ages perception of hostility towards Islam, and the second is the modern perceptions built on the current perception of Islam after the twentieth century.
In this study, the prejudiced attitudes and behaviors of the Western Christian world based on "monolithic", "othering" and "hostile attitude" are discussed. In this context, it is presented to the reader how the orientalist approaches, which are fed by the medieval dogmas, have now evolved into the concept of Islamophobia by transcending the theological reasons behind them in the contemporary world and combining them with secular and modern terms.