Yargı kararları ışığında velâyete ilişkin davalar
Thypes of cases regarding custody in the light of juridical decisions
Yazar: BEYZA GÜLER ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE NUR KILINÇ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Medeni Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Anne ve babanın kural olarak küçüklere ancak bazen de kısıtlılara dair sahip olduğu hak, görev ve yetkilerin tümünü kapsayan velâyet hakkı, kanunda öngörülen ve sınırlı sayıda olmayan bir kısım nedenlerden dolayı değiştirilebileceği gibi kaldırılabilir veya tamamen sona erebilir. Velâyetin hangi hallerde sona ereceği kanunda bahsedilse de velâyet davaları yargıtay içtihatları ile şekillenmiş ve somut örnekleri ile birlikte dava türleri oluşmuş ve buna bağlı olarak usuller ortaya çıkmıştır. Nitekim velâyetin değiştirilmesi kavramı kanunumuza 24/11/2021 tarihli kanun değişikliği ile girmiş olsa da uygulamada çok uzun yıllardır yerleşmiş hukuksal bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. Velâyetin değiştirilmesi ve velâyetin kaldırılması davası hem uygulamada hem de doktrinde oldukça gündemde iken doktrinde çok bahsedilmeyen ancak uygulamada yerini alan velâyetin düzenlenmesi davası da mevcuttur ancak bu dava türüne bir çok kaynak yer verilmemektedir. Velâyet davaları arasındaki farkları somut bir şekilde ortaya koyma gereksinimi ise bu dava türleri arasında ince farklar olmasından ve uygulamada karıştırılabiliyor olmasından kaynaklanmaktadır. Konuya ilişkin doktrin görüşleri, güncel Yargıtay ve BAM içtihatları doğrultusunda olan ve olması gereken hukuka ilişkin değerlendirmeler de yeri geldikçe yapılmıştır. Bu bağlamda öncelikle velâyet kavramına ve ilkelerine genel bir bakış açısıyla giriş yapılmış, ardından yargı kararları ışığında velâyet davaları ele alınmıştır.

Abstract:
The right of custody, which covers all of the rights, duties and authorities that parents have, regarding minors and limited ones, can be changed, abolished or terminated completely for a number of reasons, which are not limited to those foreseen in the law. Although the circumstances in which custody will be terminated are mentioned in the law, custody cases have been shaped by the jurisprudence of the Supreme Court, and case types have been formed with concrete examples, and accordingly, procedures have emerged. Hence the concept of changing custody entered our law with the amendment dated 24/11/2021, it had been appeared as a legal concept in practice for many years. While the cases of changing custody and abolishing custody are populer in practice and doctrine, there is also case of regulation of custody, which is not mentioned much in the doctrine but has its place in practice. However, this type of case is not mentioned in many sources. The need to present the differences between custody cases in a concrete way arises from the fact that there are subtle differences between these types of cases and It can be confusing in practice. Legal evaluations have been made over time in line with doctrinal opinions on the subject and current Supreme Court and Regional Courts of Justice jurisprudence. In this context, firstly, the concept and principles of custody were introduced from a general perspective, and then custody cases were discussed in the light of judicial decisions.