Batı Türkistan'ın tarihi coğrafyası(başlangıçtan XII. yüzyılın ortalarına kadar)
Historical geography of Western Turkestan (from the beginning until the mid-12th centrury)
Yazar: FATMA ERASLAN KÖSE
Danışman: PROF. DR. VELİ ÜNSAL
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
"Batı Türkistan'ın Tarihi Coğrafyası" adlı çalışmanın amacı Batı Türkistan'ın tarihini, coğrafyasını ve kültürel yapısını bilimsel verilerin ışığı altında incelemek ve ortaya 
koymaktır.
Güneyde Himalaya Dağları sınır olmak üzere kuzeyde Ural ve Tanrı Dağları batıda 
ise Hazar Denizi'ne kadar olan sahayı ihtiva eden dünyanın en eski ve köklü uygarlıklarına 
ev sahipliği yapmış olan Batı Türkistan sahası, kendine has zengin kültürel mirasıyla her 
daim adından söz ettirmiştir. Bu zenginliği anlayabilmenin temelinde bölgenin konumu ve 
coğrafyası, bölgenin düzlükleri, gölleri, nehirleri ve dağlarının yer ve konumunun tespitinin önemi büyüktür. Burada yaşayan etkin siyasi güçler, uygarlıklara ait yerleşim yerleri 
ile şehirlerin bugünkü yerleri ve adlarının belirlenmesinin yanı sıra bölgedeki ekonomik, 
dini ve mimari yapının arka planında yer alan tarihi- coğrafi etkenleri anlamak ve anlam-
iv
landırabilmek öncelikli amacımızdır. 
Bu gaye ile başlangıçtan Büyük Selçuklu devrinin sonuna kadar olan süreçte bölge 
tarihi ve coğrafyasını aydınlatan ana kaynaklar ve araştırma eserleri sınıflandırılarak irdelenmiş, yabancı dilde ele alınan pek çok kaynak çevrilmiştir. Kaynakların sunmuş olduğu 
bilgiler karşılaştırılmalı olarak analiz edilerek bölgenin tarihi coğrafyası aydınlatılmaya 
çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Batı Türkistan, Coğrafya, Tarih, Şehir, Mimari, Semerkant

Abstract:
The aim of the study entitled "Historical Geography of West Turkestan" is to 
examine and reveal the history, geography and cultural structure of West Turkestan in the 
light of scientific data. 
The Himalayan Mountains in the south are the border, the Ural Mountains in the 
north and the God Mountains in the west, the West Turkestan region, which has hosted the 
oldest and most rooted civilizations of the world, which includes the area up to the Caspian 
Sea, has always made its name with its rich cultural heritage. On the basis of understanding 
this richness, the location and geography of the region, the determination of the location 
and location of the plains, lakes, rivers and mountains of the region is of great importance. 
In addition to determining the current locations and names of the active political forces, 
settlements belonging to civilizations and cities living here, our primary goal is to understand and make sense of the historical and geographical factors that take place against the 
background of the economic, religious and architectural structure in the region. 
vi
For this purpose, the main sources and research works that illuminate the history 
and geography of the region from the beginning to the end of the Great Seljuk period have 
been classified and examined, and many sources in foreign languages have been translated.
The information provided by the sources has been analyzed in a comparative manner and 
the historical geography of the region has been tried to be clarified. 
Keywords: Western Turkestan, Geography, History, City, Architecture, Samarkand