Kargo uçaklarından kaynaklanan emisyonların belirlenmesi: Türk havalimanlarında karşılaştırmalı bir analiz
Estimating of emissions from cargo aircrafts: A comparative analysis at Turkish airports
Yazar: AYŞEGÜL TOY
Danışman: DOÇ. DR. ABDULLAH OKTAY DÜNDAR
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ulaştırma ve Lojistik Yönetimi Ana Bilim Dalı / Uluslararası Pazarlama ve Lojistik Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sivil Havacılık = Civil Aviation ; Ulaşım = Transportation ; İşletme = Business Administration

Özet:
İklim değişikliği üzerinde önemli bir etkiye sahip olan sera gazları, insan faaliyetleri sonucunda özellikle Sanayi Devrimi' nden günümüze artış göstermektedir. Atmosfere salınan emisyon miktarında ulaşım sektörü önemli bir paya sahiptir. Son yıllarda gelişen havacılık sektörü ile birlikte uçaklardan salınan sera gazı emisyonları artış göstermekte ve iklim değişikliğini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu çalışmada, Türkiye' de hava kargo trafiğinin yoğun yaşandığı beş havalimanında (İstanbul Sabiha Gökçen, İstanbul Atatürk, İstanbul, Adnan Menderes ve Esenboğa Havalimanı) 2015-2020 yılları arasında kargo uçuşlarından kaynaklanan sera gazı emisyonları hesaplanmıştır. Hesaplamalarda IPCC (Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli) tarafından geliştirilen Tier 2 yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre 2015-2020 yılları arasında en yoğun uçak trafiğinin yaşandığı Atatürk Havalimanı' nın tüm yıllarda toplam CO2 eşdeğerinde (e) ve diğer tüm emisyon türleri ve yakıt tüketimi miktarında ilk sırada yer aldığı görülmüştür. Toplam CO2e emisyonlarında en az paya sahip olan havalimanları ise 2015-2019 yıllarında Esenboğa Havalimanı, 2020 yılında ise Adnan Menderes Havalimanı olmuştur. İlgili yıllar arasında Atatürk ve İstanbul Havalimanı' nda uçak trafiğinde sürekli bir artışın meydana geldiği ve toplam CO2e emisyonlarının sürekli olarak arttığı görülmüştür. Diğer üç havalimanında ise dalgalanmalı bir değişim meydana gelmiştir. 2015-2020 yılları arasında tüm havalimanlarında toplamda 775.565.104,46 kg CO2e emisyonu meydana gelmiştir. Çalışma sonucunda Türkiye' deki hava kargo trafiğinin İstanbul Havalimanı' nın da açılmasıyla gün geçtikçe artmakta olduğu ve uçaklardan salınan emisyon miktarlarının da buna bağlı olarak artış gösterdiği tespit edilmiştir. Hava taşımacılığının çevresel etkilerinin azaltılabilmesi için gerekli önlemlerin alınmasının uçak trafiği artsa da sera gazı emisyonlarını azaltmada etkili olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Hava Kargo Taşımacılığı, LTO, Sera Gazı Emisyonları, Tier 2

Abstract:
Greenhouse gases, which have a significant impact on climate change, have increased as a result of human activities, especially since the Industrial Revolution. The transportation sector has a significant share in the amount of emissions released into the atmosphere. With the developing aviation sector in recent years, greenhouse gas emissions from aircraft have increased and adversely affected climate change. In this study, greenhouse gas emissions from cargo flights between 2015-2020 at five airports (Istanbul Sabiha Gökçen, Istanbul Atatürk, Istanbul, Adnan Menderes and Esenboğa Airport) where air cargo traffic is intense in Turkey were calculated. The Tier 2 method developed by the IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change) was used in the calculations. According to the results obtained, it has been seen that Atatürk Airport, where the heaviest air traffic was experienced between the years 2015-2020, ranks first in terms of total CO2 equivalent (e) and all other emission types and fuel consumption in all years. The airports with the lowest share in total CO2e emissions were Esenboğa Airport in 2015-2019 and Adnan Menderes Airport in 2020. It has been observed that there has been a continuous increase in aircraft traffic and total CO2e emissions at Atatürk and Istanbul Airports between the relevant years. In the other three airports, a fluctuating change occurred. Between 2015 and 2020, a total of 775.565.104,46 kg of CO2e emissions occurred at all airports. As a result of the study, it has been determined that the air cargo traffic in Turkey has been increasing day by day with the opening of Istanbul Airport and the amount of emissions released from aircraft has increased accordingly. It has been concluded that taking the necessary measures to reduce the environmental effects of air transport can be effective in reducing greenhouse gas emissions, even if air traffic increases.
Keywords: Air Cargo Transportation, Greenhouse Gas Emissions, LTO, Tier 2