hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Gıda kalitesi ölçümünde yenilikçi bir yöntem: Akıllı telefon ile renk ölçümü uygulamalarının kullanımı
An innovative method for measuring food quality: Using a color measurement smartphone application
Yazar: BETÜL ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. DENİZ BAŞ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering

Özet:
Gıdaların renk ölçümleri, duyusal ve enstrümental olarak birçok teknik ile yapılabilmektedir. Gelişen teknolojiyle birlikte hızlı ve düşük maliyetli yenilikçi teknikler daha çok ilgi odağı olmaktadır. Bu çalışmada, akıllı telefon uygulaması ile yapılan renk analizleri ile kolorimetrik yöntem karşılaştırılmıştır. Bu kapsamda piyasada satılmakta olan çeşitli kakao kuru maddesi oranlarına sahip çikolatalar gruplandırılmıştır. Akıllı telefonların ulaşılabilir olması ve kullanım kolaylığı özelliklerinden faydalanarak aydınlık bir ortamda örnek yüzeyinden görüntüler alınmıştır. Color Grab (Loomatix) uygulaması ile telefon galerisinden alınan fotoğraflarda renk değerleri ölçülmüştür. CIE Lab uzay sisteminde elde edilen L*a*b* renk değerlerinin korelasyonları hesaplanmıştır. Bu değerler aynı zamanda Toplam Renk Değişimi (ΔE) ve Beyazlık İndeksinin (WI) hesaplanmasında kullanılmıştır. Sonuç olarak çalışmada gıda örneği olarak ele alınan çikolata renginin daha pratik ve maliyet gerektirmeyen bir yöntem olan akıllı telefon uygulaması ile ölçülebileceği gözlemlenmiştir. Akıllı telefon uygulamalarının güncellenebilirliği, ölçüm bilgilerinin akıllı telefonlarda depolanabilir ve paylaşılabilir olması nedeni ile gıda kalitesi ölçümünde oldukça pratik bir araç olarak kullanılabileceği öngörülmektedir.

Abstract:
Color measurements of foods can be made with many techniques, both sensory and instrumental. With the developing technology, fast and low-cost innovative techniques are getting more attention. In this study, color analysis made through smart phone application compared with the coloriometric method. In this context, the color differences of chocolates with various cocoa solids ratios were calculated. Taking advantage of the accessibility and user friendliness of smartphones, images were taken from the sample surface in a regular illuminated home/office environment. Photos taken from the phone gallery were measured with the Color Grab (Loomatix) application. Correlations of L*a*b* color values obtained in CIE Lab space system were calculated. These values were also used to calculate the Total Color Change (ΔE) and Whiteness Index (WI). As a result, it has been observed that the color of chocolate, which is considered as a food sample in the study, can be measured with a smart phone application, which is a faster and less costly method. It is predicted that smart phone application can be used as a very practical tool in the measurement of food quality due to its updateability, ability to storage and shareability of measurement information on smartphones.
Correlation between the leptin with insulin hormone as a marker of developments type 1 and 2 diabetes mellitus
Leptin ile insülin hormonu arasındaki gelişmelerde bir işaret olarak tip 1 ve 2 diyabet mellitus arasındaki ilişki
Yazar: HAJIR ADNAN DAHHAM MAAMER
Danışman: DOÇ. DR. MELİKE BİLGİ KAMAÇ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Ghrelin = Ghrelin ; Hemoglobin A-glikolize = Hemoglobin A-glycosylated ; Leptin = Leptin ; İnsülin = Insulin

Özet:
Bu tez çalışmasında, tip 1 diyabetli (T1DM) kadınlarda ve tip 2 diyabetli (T2DM) kadınlarda leptin ve insülin arasındaki ilişki araştırılmıştır. Her diyabet hastalığından elli kadın çalışmaya alındı ve iki grup sağlıklı kadınla kontrol edildi; her grup, yaşla eşleşen ilgili hasta grubunu kontrol etti. Leptin, karşılık gelen kontrole kıyasla T1DM'li kadınların ve T2DM'li kadınların serumunda önemli ölçüde artmıştır. Ek olarak, insülin T1DM'li kadınlarda azalmış, ancak T2DM'li kadınlarda artmıştır. Her iki hasta grubunda da glukoz ve glikolize hemoglobin seviyeleri yükselmiştir. Ghrelin, T1DM'li kadınlarda ve T2DM'li kadınlarda azalırken, T2DM hastalığı olan kadınlarda lipid profili değişmiştir. Leptinin, T1DM'li kadınlarda insülin ile ilişkili olmadığı, ancak T2DM hastalığı olan kadınlarda insülin ile negatif ilişkili olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, leptin ve ghrelin, T1DM ve T2DM hastalıklarının patofizyolojisinde önemli rol oynamaktadır.

Abstract:
In this thesis, the relationship between leptin and insulin was investigated in women with type 1 diabetes (T1DM) and women with type 2 diabetes (T2DM). Fifty women with each diabetic disease were enrolled in the study and controlled with two groups of healthy women; each group controlled the corresponding patient's group that match the age. Leptin was significantly increased in the serum of women with T1DM, and women with T2DM compared to the corresponding control. Additionally, insulin was reduced in women with T1DM, but increased in women with T2DM. Glucose and glycated hemoglobin levels were increased in both groups of patients. Ghrelin was reduced in women with T1DM, and women with T2DM, while lipid profile was altered in women with T2DM disease. Leptin was not associate with insulin in women with T1DM, but it was negatively correlated with insulin in women with T2DM disease. In conclusion, leptin and ghrelin play an important role in the pathophysiology of T1DM and T2DM diseases.
Okul öncesi çocuklarda yaratıcı drama etkinliklerinin problem çözme becerilerine etkisi
The effect of creative drama activities on problem solving skills in preschool children
Yazar: PINAR FELEK
Danışman: DOÇ. DR. SÜHEYLA BOZKURT BALCI
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Yaratıcı drama = Creative drama

Özet:
Bu araştırma, okul öncesi dönem çocuklarında yaratıcı drama etkinliklerinin problem çözme becerilerine etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, ön-test ve son-test deney-kontrol gruplu yarı deneysel desen olarak yapılandırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2022-2023 eğitim-öğretim yılı güz yarıyılında İstanbul ili Küçükçekmece ilçesinde iki farklı anaokuluna devam eden 40'ı deney grubu ve 40'ı kontrol grubu olmak üzere toplam 80 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmacı tarafından beş adet yaratıcı drama etkinliği tasarlanmıştır. Deney ve kontrol grubuna öntest ve son-test olarak Wally Sosyal Problem Çözme Testi (WSPÇT) uygulanmıştır. Deney grubundaki öğrencilerin bir hafta süreyle geliştirilen yaratıcı drama etkinliklerine katılmalarından sonra her iki gruba da tekrar Wally Sosyal Problem Çözme Testi (WSPÇT) uygulanmıştır. Araştırmada yaratıcı drama etkinliğinin öğrencinin problem çözme becerisini yükselttiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The research aims to examine the effect of creative drama activities on problem solving skills in preschool children. The structure of the study consists of two groups as a quasi-experimental design and the comparison of the pre-test and post-test. The study group of the research consists of a total of 80 students, 40 in the experimental group and 40 in the control group, who attend two different kindergartens in Istanbul province Küçükçekmece in the fall semester of the 2022-2023 academic year. Five creative drama activities were designed by the researcher. The Wally Social Problem Solving Test (WSPPT) was administered to the experimental and control groups as a pre-test. Students in the experimental group were allowed to participate in creative drama activities developed for a week. WSPPT was applied again as a post-test to the experimental group participating in creative drama activities and the control group not participating in any activity. In the study, it was concluded that the creative drama activity increased the student's problem solving skills.
Kadınlarda toksoplazmoz enfeksiyonu nedeniyle tekrarlanan düşük olgularında insan serum interlökin-10 düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation of human serum interleukin-10 level in repeated cases of miscarriage due to toxoplasmosis infection in women
Yazar: QUSAY SADDAM HUSSEIN HUSSEIN
Danışman: DOÇ. DR. EBRU ÖZDENİZ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Toksoplazma = Toxoplasma

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, tekrarlayan düşüklere neden olabilecek ve menopozdan ölüme kadar potansiyel olarak yaşamı tehdit eden enfeksiyon olan toksoplazmozun erken teşhisinde biyobelirteç olarak insan interlökin-10'un serum seviyelerinin kullanılma olasılığının incelenmesidir. Bu çalışmaya toksoplazmoz enfeksiyonu olan 60 hasta ve 30 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Enfekte kadınların yaş ortalaması (29,4±6,75) yıl iken, kontrollerin yaş ortalaması (23,20±4,89)'dur. Enfekte vakaları vücut kitle indeksi (VKİ) ile karşılaştırdığımızda pozitif vakalarda VKİ ortalaması (24,813±1,788 idi) negatif vakalarda ise (24,867±2,44)'dür. Pozitif ve negatif vakalar arasında toksoplazmoz açısından oldukça hassas anlamlılık bulunmuştur. IL-10 ortalaması pozitif vakalarda (23,80±6,14), negatif vakalrda (4,75±2,51), IgM düzeyleri pozitif vakalarda (26,913±6,100) ve negatif vakalarda (1,40±0,744), IgG düzeyleri ise pozitif vakalarda (25,73±8,44), negatif vakalarda (2,40±1,053) olarak tespit edilmiştir.

Abstract:
The main aim of this study is to examine the possibility of using serum levels of human interleukin-10 as a biomarker in the early diagnosis of toxoplasmosis, a potentially life-threatening infection that can cause recurrent miscarriages and from menopause to death. 60 patients with toxoplasmosis infection and 30 healthy controls were included in this study. While the mean age of the infected women was (29.4±6.75) years, the mean age of the controls was (23.20±4.89). When we compare the infected cases with body mass index (BMI), the mean BMI in positive cases was (24.813±1.788) and in negative cases it was (24.867±2.44). A very sensitive significance was found between positive and negative cases in terms of toxoplasmosis. The mean IL-10 in positive cases (23.80±6.14), negative cases (4.75±2.51), IgM levels in positive cases (26.913±6.100) and negative cases (1.40±0.744), IgG levels in positive cases (25.73±8.44), negative cases (2.40±1.053).
Muhafazakâr aile değerlerine yönelik tutumlarda kuşaklararası farklılaşma düzeyi (Kayseri örneği)
The level of intergenerational differentiation in attitudes towards conservative family values (The case of Kayseri)
Yazar: FATMA SARAÇOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ŞAHİN DOĞAN
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Bu tez çalışmasında, aile değerlerine yönelik modernleşme ya da muhafaza etme tutumları kuşak farklılığı ve Kayseri örneği üzerinden ele alınmıştır. Araştırmada yöntem olarak nicel yaklaşım tercih edilmiş ve alan çalışması kapsamında 2022 yılının Haziran ve Aralık aylarında Melikgazi, Kocasinan ve Talas ilçelerinde, 18 yaş ve üzeri 450 katılımcıya yüz yüze anket uygulanmıştır. Saha çalışmasında elde edilen verilere SPSS 26 programında açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. Yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucunda cevapların dört faktöre dağıldığı görülmüştür. Bu faktörler ailenin önemi, evlilik öncesi görüşme, aile değerleri ve aile değerlerini sorgulama olarak isimlendirilmiştir. Dört faktör toplam varyansın %69,372'sini açıklamaktadır. Yapılan test sonucunda "Cronbach Alpha" güvenilirlik katsayısı 0,91 olarak bulunmuştur. Çoklu regresyon analizi sonucuna göre   ailenin önemi tutumunda yaş, medeni durum, meslek ve aylık kazancın etkisi vardır. Evlilik öncesi görüşme tutumunda medeni durum, meslek ve aylık kazancın etkisi vardır. Aile değerleri tutumunda medeni durum ve mesleğin etkisi vardır. Aile değerlerini sorgulama tutumunda ise medeni durumun etkisi vardır.

Abstract:
In this thesis study, the attitudes of modernization or preservation towards family values are discussed through the generational difference and the Kayseri example. June December 2022, a quantitative approach was preferred as the method of the research and a face-to-face survey was conducted to 450 participants aged 18 and over in Melikgazi, Kocasinan and Talas districts within the scope of the field study. Exploratory factor analysis was performed on the data obtained in the field study in the SPSS 26 program. As a result of the exploratory factor analysis, the responses were found to be distributed into four factors. These factors were named as the importance of family, premarital interview, family values and questioning family values. Four factors explain 69.372% of the total variance. As a result of the test, the "Cronbach Alpha" reliability coefficient was found to be 0.91. According to the results of multiple regression analysis, age, marital status, occupation and monthly income have an effect on the importance of family. Marital status, occupation and monthly income have an effect on premarital interview attitude. Marital status and profession have an effect on family values. On the other hand, marital status has an effect on the attitude of questioning family values.
Yazıcıoğlu Ahmed Bîcân'ın 1466 tarihli Müntehâ adlı eseri (V.233a-309a, metin-dil incelemesi-dizin)
Yazıcıoğlu Ahmed Bîcân's work titled Müntehâ dated 1466 (P.233a-309a, text-grammar-index)
Yazar: AYNA ZAINALABIDEEN MOHAMMED MOHAMMED
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞERİFE ÖZER
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dil özellikleri = Language features ; Metin inceleme = Text examination ; Münteha = Munteha ; Nesir = Prose ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Tasavvuf = Mystic ; Yazıcıoğlu, Ahmet Bican = Yazıcıoğlu, Ahmet Bican

Özet:
XV. yüzyılda Ahmed Bîcân tarafından kaleme alınan Müntehâ adlı eser, başlangıçta
Bîcan'ın daha önceden ağabeyi Yazıcıoğlu Mehmed'in Arapça eserine yaptığı aynı
adlı tercümenin yeniden elden geçirilmiş bir nüshası sanılmıştır. Fakat iki eser
hakkında yapılan tavsîf çalışması sonucunda farklı eserler olduğu ortaya çıkmıştır.
Bu çalışmanın konusunu, İBB Atatürk Kitaplığında Bel_Yz_K0784 numara olarak
kaydedilmiş ve Ahmed Bîcân'ın 1466 yılında tamamladığı ikinci Müntehâ adlı eserin
el yazmasının 233a-309a varakları oluşturmaktadır. Çalışmanın giriş bölümünde
araştırmanın amacı, önemi, kapsamı ve sınırlılıkları üzerinde durulmuş, ikinci
bölümünde ise Ahmed Bîcân hayatı ve eserleri hakkındaki bilgiler aktarılmış, eser ve
eserin incelenen nüshası ele alınarak incelenecek metinle ilgili bilgiler verilmiştir.
Üçüncü bölümde metnin dil bakımından incelemesi yapılmıştır. Dördüncü bölümde
metnin çeviri yazıya aktarımı yapılmış ve beşinci bölümde dizin oluşturularak eserle
ilgili elde edilen bulgularla sonuca varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Müntehâ, Yazıcıoğlu Ahmed Bîcân, Osmanlı Edebiyatı,
Gelibolu, XV. Yüzyıl Osmanlı Nesri

Abstract:
The work Müntehâ, written by Ahmed Bîcân in the 15th century, was initially
thought to be a revised copy of Bîcan's previous translation of the Arabic work of his
older brother Yazıcıoğlu Mehmed of the same name. However, as a result of the
description study made about the two works, it has been revealed that there are
different works. The subject of this study is the 233a-309a leaves of the manuscript
of the second Müntehâ, which was recorded as Bel_Yz_K0784 in the İBB Atatürk
Library and completed in 1466 by Ahmed Bîcân. In the introduction part of the
study, the purpose, scope and limitations of the research are emphasized, and in the
second part, information about the life and works of Ahmed Bîcân is given. In the
third chapter, the text is analyzed in terms of language. In the fourth section, the text
was translated into transcription, and in the fifth section, an index was created and a
conclusion was reached with the findings about the work.
Key words: munteha , Yazicioglu Ahmed Bican, Ottoman Literature, Gelibolu, XV.
Century Ottoman Process.
Çağdaş seramik sanatında kült sembol kavramı: Elma
The concept of cult symbol in contemporary ceramic art: Apple
Yazar: HACER AĞSU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RIZA TAN BUĞRA ÖZER
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Bilim Dalı / Sanat ve Tasarım Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Artistik seramik = Artistic ceramic ; Mistik semboller = Mystical sembols ; Simgesel figür =

Özet:
İnsan, tarihin hemen her döneminde sembollerden yararlanmıştır. Doğrudan veya açık bir şekilde ifade edemediği şeyler için kainattaki ya da tabiattaki unsurları sembolleştirerek kullanmakta çözümü bulmuş ve zaman içinde bu simgeler kültleşmiştir. En eski kült semboller arasında yer alan elma figürü de mitoslardan inanç sistemlerine, kültürden sanata hayatın bütün alanlarında sözlü, yazılı ve görsel biçimlerinde kullanılmış ve kullanılmaktadır. Zamanla ortaya çıkan sanat olgusu da sıklıkla bu sembollerden yararlanmıştır. Elma figürü de sembolize ettiği anlamlar ile sanat pratiklerinin en önemli öğelerinden birini oluşturmaktadır. 
Bu bağlamdan yola çıkılarak tez kapsamında birinci ve ikinci bölümlerde sembol kavramı, işlevi, sembolün kültürle olan ilişkisi, kült sembol kavramı ve kült bir sembol olan elma figürünün mitolojik ve dini öykülerde nasıl ele alındığı araştırılmıştır. Tezin üçüncü bölümünde geçmişten günümüze plastik sanatlarda ve spesifik olarak çağdaş seramik sanatında elma figürüne çalışmalarında yer vermiş sanatçılar ve eserleri incelenmiştir. Dördüncü bölümde ise kişisel uygulamalara yer verilmiştir.

Anahtar Kelime: Sembol, Kült, Elma, Seramik, Figür

Abstract:
Human has made use of symbols in almost every period of history. For things that they could not express directly or clearly, found a solution by symbolizing and using elements in the universe or nature, and over time these symbols have become cultured. The apple figure, which is among the oldest cult symbols, has also been used and used in oral, written and visual forms in all areas of life from myth Decrees to belief systems, culture to art. The phenomenon of art that has emerged over time has also often made use of these symbols. The apple figure also constitutes one of the most important elements of art practices with the meanings it symbolizes.
Based on this context, the concept of a symbol, its function, the relationship of a symbol to culture, the concept of a cult symbol and how the apple figure, which is a cult symbol, is treated in mythological and religious stories were investigated in the first and second chapters of the thesis. In the third part of the thesis, the artists who have included the apple figure in their works from the past to the present in plastic arts and specifically in contemporary ceramic art and their works are examined. In the fourth section, personal applications are included.

Keywords: Symbol, Cult, Apple, Ceramic, Figure
Çankırı Müzesi'nde bulunan bir grup cam eser
A group of glass artifacts from Çankırı Museum
Yazar: HALİT ERSOY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDİNÇ BURULDAĞ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
MÖ 3. binden itibaren keşfedilen ve günümüzde de kullanımını sürdüren cam, doğada katı halde bulunurken insanoğlu tarafından işlenerek şekil verilmiş ve günlük yaşamda kullanılmıştır. 

Çankırı Müzesi'nde bulunan bir grup cam eser konulu çalışmanın amacı zengin bir koleksiyona sahip eserlerin bilim dünyasına tanıtılarak gerekli ilgiyi görmesini sağlamaktır. Bu çalışmada, öncelikle Çankırı ili, tarihi ve coğrafyası hakkında bilgi verilerek Çankırı Müzesi anlatılmış, sonrasında ise, camın tanımı, üretim ve bezeme teknikleri, cam yapımında kullanılan aletler, cam fırınları ve camın tarihi gelişimi konusunda genel bilgiler verilmiştir.

Çankırı Müzesine kazı, bağış, satın alma ve müsadere yoluyla kazandırılmış 512 adet cam eser bulunmaktadır. Genellikle, üfleme ve kalıplama yöntemleri ile üretilen eserler, içlerine çeşitli sıvalar koyarak onları muhafaza etmek ve mezarlarda ölü hediyesi olarak kullanılmıştır. Sağlam olmaları mezar buluntusu olabileceklerini düşündürmüştür. 

Alabastron, unguentarium, şişe, sürahi, bardak, kase, gibi kapların yanı sıra yüzük ve bilezik gibi süs eşyaları da çalışma kapsamına alınarak 36 adet eser üzerinde değerlendirme yapılmıştır. Aynı formdaki eserlerden bir adedi değerlendirilmiş, literatürde bilinen benzer formlara göre titizlikle tarihlendirilmiştir

Abstract:
Discovered since the 3rd millennium BC and still in use today, glass was found in solid form in nature, shaped by human beings and used in daily life.

The aim of the study on a group of glass works in the Çankırı Museum is to introduce the works with a rich collection to the scientific world and to attract the necessary attention. In this study, first of all, Çankırı necessary attention. In this study, first of all, Çankırı Museum was explained by giving information about Çankırı province, its history and geography, and then general information about the definition of glass, production and decoration techniques, tools used in glass making, glass furnaces and the historical development of glass were given.

There are 512 pieces of glass artifacts brought to the Çankırı Museum through excavation, donation, purchase and confiscation. Generally, the artifacts produced by blowing and molding methods were used to preserve them by putting various plasters inside and as a dead gift in the graves. The fact that they were intact made us think that they could be grave finds.

In addition to containers such as alabastron, unguentarium, bottles, jugs, glasses, bowls, ornaments such as rings and bracelets were included in the study, 36 works were evaluated. One of the works in the same form was evaluated and meticulously dated according to similar forms known in the literature.