Lise öğretmenlerinin bilgi ve iletişim teknolojilerine yönelik kabulleri ile teknopedagojik eğitim yeterliklerinin incelenmesi
An investigation of information and communication technologies acceptance and technopedagogical education competencies in high school teachers
Yazar: ABDUL QAYOUM KHURRAM
Danışman: DOÇ. DR. FATMA AKGÜN
Trakya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgi teknolojisi = Information technology ; Lise öğretmenleri = High schools teachers ; Liseler = High schools ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Teknolojik pedagojik alan bilgisi = technological pedagogical content knowledge ; Yeterlilik = Sufficiency ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğretmenler = Teachers ; İletişim teknolojisi = Communication technology

Özet:
İçinde bulunduğumuz çağda, hızla gelişen teknoloji insan hayatının her alanında 
kullanıldığı gibi eğitim alanında da yoğun bir şekilde kullanılır olmuştur. Teknolojinin 
herhangi bir eğitim alanındaki varlığı, bilgi ve iletişim teknolojilerinin eğitimde 
kullanımını da beraberinde getirmiştir. Bilgi ve iletişim teknolojilerinin (BİT) eğitimde 
kullanılması öğretmenlerin hem akademik araştırmalarında hem de öğrenme-öğretme 
sürecinde yardımcı olabilmektedir. Öğretmenlerin eğitim-öğretim ortamı içerisinde gerek 
mevcut teknolojileri gerekse de yeni nesil teknolojileri uygun ve verimli bir şekilde 
kullanabilmesi oldukça önem arz etmektedir. Bu amaçla, gerçekleştirilen tez 
çalışmasında, lise öğretmenlerinin bilgi ve iletişim teknolojilerine yönelik kabulleri ile 
teknopedagojik eğitim yeterliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışma örneklemini 
Edirne İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı resmi liselerde görev yapan lise öğretmenleri 
oluşturmaktadır. 
Çalışma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama yaklaşımıyla desenlenmiş 
ve 18 farklı okuldan toplam 317 lise öğretmeni ile gerçekleştirilmiştir. Nicel araştırma 
modeli için araştırmaya katılan lise öğretmenlerinin demografik özelliklerini belirlemek 
amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen "Demografik Bilgi Formu", "Öğretmenler 
İçin Teknoloji Kabul Ölçeği" ve "Teknopedagojik Eğitim (TPACK) Yeterlikleri Ölçeği" 
kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler SPSS 26 istatistiksel paket programı ile 
çözümlenmiştir. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, t-testi, tek yönlü ANOVA testi, korelasyon analizi ve regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgulara göre, lise 
öğretmenlerinin teknoloji kabullerinin "yüksek" düzeyde olduğu belirlenirken 
teknopedagojik eğitim yeterliklerinin ise "orta" düzey aralığında olduğu belirlenmiştir. 
Bağımsız değişkenler bağlamında gerçekleştirilen analizde ise lise öğretmenlerinin 
teknoloji kabulleri üzerinde cinsiyet, öğretmenlik süresi, bilgisayar kullanım yılı, hizmet 
içi eğitim alma durumu, günlük internet kullanım süresi ve teknoloji kullanım düzeyi
değişkenleri açısından anlamlı bir farklılık olduğu ortaya çıkarken, teknopedagojik eğitim 
yeterlikleri üzerinde ise yaş, herhangi bir yükseklisans veya doktora programına kayıtlı 
olma durumu, öğretmenlik süresi, bilgisayar kullanım yılı, günlük internet kullanım 
süresi, günlük bilgisayar kullanım süresi ve teknoloji kullanım düzeyi değişkenleri 
açısından anlamlı bir farklılık olduğu ortaya çıkmıştır. Çalışmada ayrıca lise 
öğretmenlerinin teknoloji kabulleri ile teknopedagojik eğitim yeterlikleri arasında pozitif 
ve orta düzeyde bir ilişki olduğu belirlenirken, gerçekleştirilen çoklu doğrusal regresyon 
analizinde de lise öğretmenlerinin teknopedagojik eğitim yeterlikleri ölçeğinin alt 
boyutlarından tasarım, uygulama ve uzmanlaşma alt faktörlerinin teknoloji kabulünü 
yordayan değişkenler olduğu ve aynı anda toplam varyasın %42.6'ını açıkladığı 
görülmüştür.

Abstract:
Rapidly developing technology has been used in every field of human life in our 
age; and it is also widely used in the field of education. The existence of technology within 
any field of education has brought about the use of information and communication 
technologies in classrooms. The use of information and communication technologies 
(ICT) within education may assist teachers in both teaching-learning processes and also 
in academic research efforts. It is therefore extremely important for teachers to effectively 
and appropriately use within educational settings both conventional and novel 
technology. This thesis study therefore seeks to determine the information technologies 
acceptance levels and technopedagogical competencies of high school teachers. For this 
purpose, it analyses data collected from a study sample of high school teachers working 
in public schools governed by the Provincial Directorate of Education in Edirne, Turkey.
The study employs a relational screening method and follows the quantitative 
paradigm. The study sample is comprised of 317 high school teachers from 18 state 
funded public schools. Data collection tools include, the Demographic Information Form, 
which has been developed by the researcher for the purpose of collecting demographic 
information of participating high school teachers; the "Technology Acceptance Measure
for Teachers" and "Technopedagogical Education Competency (TPACK-Deep) Scale". 
The quantitative data collected via these tools were analyzed using IBM SPSS 26 
statistical software bundle. Data analysis procedures involved the use of descriptive statistics, independent samples t-tests, one way ANOVA variance tests, correlation tests 
and regression tests. Findings indicate that teachers in the sample have shown a "high" 
level of ICT acceptance, while technopedagogical competencies have been found to be 
"moderate". The analyses carried out in the context of independent variables have shown 
that gender, years in teaching profession, years of computer use, in-service training 
status, daily duration of internet use and level of technology use lead to significant 
differences in terms of technology acceptance. In terms of technopedagical competency; 
the independent variables age, participation in graduate level studies, years in teaching 
profession, years of computer use, daily duration of internet use, daily duration of 
computer use and level of technology use have been shown to be associated with 
significant differences in scores. The study has also revealed that there exists a moderate 
level positive and statistically significant correlation between technology acceptance and 
technopedagogical competencies in high school teachers. In addition, the multiple linear 
regression analysis has shown that the sub-dimensions of design, implementation and 
expertise found within the technopedagogical competencies scale predict technology 
acceptance; and the ratio of variance predicted by these variables has been found to be 
42.6%.