Türkiye' de 2000 yılı sonrası adli entomoloji alanında yapılan çalışmaların incelenmesi
Review of studies conducted in the field of forensic entomology in Turkey after the year 2000
Yazar: NUH TURAL
Danışman: PROF. DR. ÜNAL ZEYBEKOĞLU
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Zooloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine

Özet:
Adli entomoloji, adli olaylarda ve cesedin ortaya çıkmasıyla ölüm zamanı arasında geçen süreyi tahmin etmede böceklerin ekolojileri, gelişimi ve davranışlarının kullanıldığı bilim dalıdır. Adli entomolojide uygulanan metot, şüpheli görülen ölümlerde, ölümden sonra geçen minimum zamanın, cesette gelişimini devam ettiren en yaşlı böcek neticesinde bulmak veya ceset üzerindeki böcek türlerini teşhis edip incelemektir. Çevresel etkiler ya da cesedin ulaşılabilirliğine bağlı olarak, nekrofaj böcekler ceset üzerinde hemen kolonize olurlar. Böcekler, çürümenin farklı evrelerinde ceset üzerinde sırayla beslenirler. Cesede saldıran böceklerin olgunlaşmayan (yumurta, larva ve pupa) evrelerinin tayin edilmesi ve gelişim süresinin bilinmesi, PMI (Post Mortem Interval) ya da ÖSZ (Ölüm Sonrası Zaman) için gerekli tahminleri sunar. Adli entomolojinin kullanılması, çürüyen canlı kalıntılarında kolonize olmuş böceklerden ve Arthropodlar' dan elde edilen bilgilerle gerçekleşmektedir.
Bu veriler ışığında dünya genelinde ve ülkemizde yaygınlaşmakta olan adli entomoloji bilimine her geçen gün yeni çalışmalar, araştırmalar ve fikirler eklenmektedir. Bu gelişim doğrultusunda ülkemizde 2000 yılı sonrasında yapılan araştırmaların hepsi incelenmiş; bu incelemeler sonucu Türkiye' de geliştirilen teknikler ve bulunan türler tespit edilmiştir.  İncelenen tezlerin 29' u yüksek lisans tezi ve 5' i doktora tezinden oluşmaktadır. 
Yapılan tezler incelenip sonuçlara varılırken; yazarın adı ve soyadı, tez başlığı, çalışmanın yapıldığı üniversite, tezin yazılış amacı, tezde kullanılan gereçler ve yöntem, teze ait bulgu ve sonuçlar, tezde bulunan türler ve tezin çalışıldığı bölgelere ait bilgilere yer verilmiştir.
İncelenen tezlerin sonuçlarına bakıldığında özellikle son yıllarda teknolojinin de ilerlemesiyle yapılan çalışmalardaki gelişim oldukça belirgindir. Ülkemizde adli entomoloji alanının ilerlemesi adına birçok çalışma yapılmıştır ve bu bağlamda literatüre yeni bilgiler eklenmiştir.

Abstract:
Forensic entomology is the branch of science in which the ecology, development and behavior of insects are used in forensic cases and in estimating the time between the discovery of a corpse and the time of death. The method applied in forensic entomology is to find the minimum time elapsed after death in suspicious deaths, based on the oldest insect still developing in the corpse, or to identify and examine the insect species on the corpse. Depending on environmental effects or accessibility of the corpse, necrophage insects immediately colonize the corpse. Insects take turns feeding on the corpse at different stages of decomposition. Determining the immature (larvae and pupa) stages of insects attacking the corpse and knowing the development period provides the necessary estimates for PMI (Post Mortem Interval) or PST (Post Mortem Interval). The use of forensic entomology is realized with the information obtained from insects and Arthropods colonized in decaying living remains.
In the light of these data, new studies, research and ideas are added every day to the science of forensic entomology, which is becoming widespread around the world and in our country. In line with this development, all the research conducted in our country after 2000 was examined and as a result of these studies, the techniques developed in Turkey and the species found were examined. Of the theses examined, 29 are master's theses and 5 are doctoral theses.
While the theses are examined and conclusions are reached; Information about the author's name and surname, the title of the thesis, the university where the study was conducted, the purpose of writing the thesis, the materials and methods used in the thesis, the findings and results of the thesis, the species found in the thesis and the regions where the thesis was studied are included.
When we look at the results of the theses examined, the development in the studies carried out with the advancement of technology, especially in recent years, is quite evident. Many studies have been carried out in our country to advance the field of forensic entomology, and in this context, a lot of new information has been added to the literature.