Solunum sıkıntısı olan çocuklarda uygulanan akupresör ve masajın solunumu rahatlatmaya etkisi
The effect of acupressure and massage practised in children with respiratory distress in comforting respiration
Yazar: SELDA YÜZER
Danışman: DOÇ. DR. SEVİNÇ POLAT
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akupunktur = Acupuncture ; Akupunktur analjezisi = Acupuncture analgesia ; Masaj = Massage ; Solunum = Respiration ; Solunum sıkıntı sendromu = Respiratory distress syndrome ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu araştırma; solunum sıkıntısı olan çocuklarda akupresör ve masajın etkinliğini belirlemek amacı ile randomize kontrollü deneysel olarak yapıldı. Çalışma Yozgat Bozok Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi'nde Mart 2012-Şubat 2013 tarihleri arasında gerekleştirildi. Araştırmanın evrenini, akut solunum yolu enfeksiyonu tanısı ile servise kabul edilen 2-6 yaş arası çocuklar oluşturdu. Araştırmanın akupresör grubunu 26 çocuk, masaj grubunu 25 çocuk ve kontrol grubunu 27 çocuk oluşturdu. Veriler; Ebeveyn Tanıtım Formu, Çocuk Tanıtım Formu ve Okul Öncesi Solunumu Değerlendirme Tablosu (OÖSDT) aracılığı ile toplandı. Formlar uygulanmadan önce, araştırma grubunu oluşturan çocukların ebeveynlerine araştırmanın amacı açıklanarak Gönüllü Olur Formu dolduruldu. Akupresör ve masaj grubundaki çocuklara üç gün süreyle günde üç kez uygulama yapıldı. Akupresör grubunda, uygulama noktalarına her seansta onbeş saniyelik bası uygulandı. Masaj grubundaki çocuklara ise her seansta onbeş dakika göğüs ve sırt masajı yapıldı. Kontrol grubundaki çocuklara rutin tedavileri dışında herhangi bir işlem yapılmadı. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Kruskal-Wallis, Wilcoxon ve ileri analiz için Dunnet's analizleri kullanıldı. 
Bu çalışmada, akupresör grubunun OÖSDT puan ortalamaları (0.500.64) ile masaj grubunun OÖSDT puan ortalamalarının (0.920.65), kontrol grubundaki çocukların OÖSDT puan ortalamalarına (1.850.53) göre anlamlı düzeyde azaldığı belirlendi (p<0.001). Akupresör ve masaj grubundaki çocukların oksijen satürasyonu ortalamalarının, kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde arttığı belirlendi (p<0.05). Yine çalışmada akupresör uygulanan çocukların taburculuk sürelerinin, masaj ve kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde kısaldığı saptandı (p<0.05).
Çalışmadan elde edilen bulgular doğrultusunda akupresör ve masajın hemşirelik uygulamaları arasına dahil edilmesi ve hemşirelerin eğitimleri süresinde ve hizmetiçi eğitimlerle tamamlayıcı ve alternatif tedavi uygulamaları konusunda bilgilendirilmeleri ve bu konuyla ilgili çalışmaların artırılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Solunum sıkıntısı, akupresör, masaj, solunumu rahatlatma

Abstract:
This randomized-controlled experimental research was done in order to determine the effectiveness of acupressure and massage in children with respiratory distress. The study was performed at Yozgat Bozok Maternity and Children's Hospital between March 2012 and February 2013. The scope of the study consisted of children aged 2-6 years who were admitted to the ward with the diagnosis of acute respiratory tract infection. Acupressure group, massage group and control group were comprised of 26, 25, and 27 children respectively. The data were collected by means of Parents Information Form, Child Information Form and Preschool Respiratory Assessment Chart (PRAC). Before the forms were applied, the purpose of the study was explained to the parents of children comprising the study group and the Volunteer Form was filled. Acupressure and massage were applied to the children within these groups three times a day during three days. In acupressure group, 15 seconds of pressure was applied to the treatment spots in each session. Also, fifteen-minute chest and back massage was applied to the children in massage group in each session. No other treatments were given to the children in control group except for their routine ones. Descriptive statistics, Kruskal-Wallis, Wilcoxon were used to evaluate the data, and Dunnet's analysis were used for advanced analysis. 
In this study, it was determined that the PRAC point averages of acupressure group (0.500.64) and the PRAC point averages of massage group  (0.920.65) decreased significantly (p<0.001) compared to the PRAC point average of the children in control group (1.850.53).  It was found that oxygen saturation averages of children in acupressure and massage group increased significantly compared to the control group (p<0.05). It was also found that the discharge period of children who were applied acupressure shortened significantly compared to massage and control group (p<0.05).
In accordance with the findings obtained from the study,  it was suggested that acupressure and massage are included in nursing practices, and nurses get informed about supplementary and alternetive treatment practices during their education and with in-service training, and more studies about this subject are done.

Key words: Respiratory distress, acupressure, massage, comforting respiration