Orijinal ve benzer üretimli farklı nikel- titanyum enstrümanların standardizasyon ve mekanik direnç yönünden karşılaştırılması
Comparison of original and similar manufactured different nickel titanium instruments in terms of standardization and mechanical resistance
Yazar: ORKUN USLU
Danışman: PROF. DR. FARUK HAZNEDAROĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental aygıtlar = Dental instruments ; Endodonti = Endodontics ; Kırılma değeri = Fracture degree ; Mekanik dayanım = Mechanical strength ; Metal yorgunluğu = Metal fatique ; Mikroskopi-elektron taramalı = Microscopy-electron scanning ; Nikel-titanyum alaşımları = Nickel-titanium alloys ; Standartlar = Standards

Özet:
1989 yılından günümüze kadar nikel-titanyum aletlerde birçok gelişme gözlenmiş ve günümüzde dizayn, üretim teknolojisi, kullanım şekli ve metalürjik yönden farklı pek çok sistem kullanıma sunulmuştur. Bu gelişmelerde hedef aletlerin etkinliğinin yanında, kırılma dirençlerini arttırmaktır. Tüm bu gelişmelere rağmen alet kırığı hala önemli bir sorun oluşturmaktadır. 
Son yıllarda, tanınmış ve yaygın olarak kullanılan nikel-titanyum sistemlerin taklit veya benzerlerinin üretimi oldukça yaygındır.  Bu sistemlerinin kaliteleri ve performansları ile ilgili yeterli bilimsel veri bulunmaması nedeniyle, kullanımları tedavinin başarısı ve komplikasyonlar yönünden risk oluşturmaktadır.  
Çalışmamızda ProTaper Next (Dentsply Sirona Ballaigues, İsviçre) ve Reciproc (VDW Münih, Almanya) sistemleri ile bu sistemlerin benzer üretimleri ;SEM ve stereo mikroskop yardımıyla tasarım ve standardizasyon yönünden karşılaştırılmıştır. Ayrıca  metalürjik özellikler ve mekanik kırılma direnci (döngüsel yorgunluk ve torsiyonel dayanım testleri) yönünden de değerlendirilmiştir.
 Sistemlerin tasarım ve standardizasyon yönünden incelenmesinde benzer üretimli eğelerin, daha kesin ve aktif bir uç tasarımı ile daha künt ve yuvarlık hatlı kesici kenarlara sahip olduğu gözlenmiştir. Metalürjik özelliklerin değerlendirildiği EDS analizinde, benzer üretimli sistemler ile orijinal sistemler arasında nikel içeriği yönünden farklılıklar olduğu görülmüştür. Mekanik direnç testlerinde ise ProTaper Next sistemi benzer üretimli sistemi ile benzer değerler gösterirken; Reciproc sistemi benzer üretimli sisteminden daha yüksek değerler göstermiştir. Sistemlerin DSC analizinde, benzer üretimli sistemlerin  faz dönüşüm sıcaklıklarının, orijinal sistemlerin faz dönüşüm sıcaklıklarından farklı olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler :  Nikel-titanyum, benzer üretimli sistemler, mekanik direnç testleri, standardizasyon, taramalı elektron mikroskobu

Abstract:
Since 1989, many developments have been observed in nickel- titanium endodontic instruments and today many systems with different design, manufacturing, usage, and metallurgical aspects are available. The aim of improvements is to improve the fracture resistance of instrument, besides the effectiveness of the instruments. Despite all, instrument fracture still causes an important problem.

In recent years, the production of counterfeit or replica-like of well-known and widely used nickel-titanium systems is quite common. Due to the lack of sufficient scientific data on the quality and performance of these systems, their uses cause a risk for the treatment success and complications. 
In our study, ProTaper Next (Dentsply Sirona Ballaigeus, Switzerland) and Reciproc (VDW Munich, Germany) systems were compared with similar productions of these systems in terms of design and standardization by the using SEM and stereo microscope. In addition, the systems were evaluated in terms of metallurgical properties and mechanical fracture resistance (cyclic fatigue and torsional strength tests).
As the systems are observed in terms of design and standardization, the files of similar manufactured have a more sharp-active tip design, and more blunt-rounded cutting blades. EDS analysis provided that Ni amount in original and counterfeit products is not similar.  In the mechanical resistance tests, while the ProTaper Next showed similar values with the similar manufactured system, the Reciproc showed higher values. In the DSC analysis of the systems, it was seen that the phase transformation temperatures of the similar manufactured systems were different than the original systems.

Key Words: nickel-titanium, similar manufactured systems, mechanical resistance tests, standardization, scanning electron microscopy