Farklı kanser hücre hatlarında glukoz, glutamin ve kolesterol kısıtlamalarına duyarlılığın araştırılması
Exploiting the sensitivity of different cancer cell lines to glucose, glutamine and cholesterol limitations
Yazar: BURCU YÜCEL
Danışman: PROF. DR. FİGEN CELEP EYÜPOĞLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Glükoz = Glucose ; Hücre dizisi = Cell line ; Kolesterol = Cholesterol ; Metabolizma = Metabolism ; Neoplazm hücreleri-dolaşan = Neoplastic cells-circulating ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Kanser metabolizması son yıllarda yeni anti-kanser tedavilerin geliştirilebilmesi adına önemli bir araştırma konusu olmuştur. Kanser hücrelerinin hızla çoğalan hücreler olmaları besin ihtiyaçlarını artırmaktadır. Glukoz, glutamin ve kolesterol metabolizmaları kanser gelişiminde ve tümör büyümesinde önemli rol oynamaktadır.
Çalışmamızın temelini oluşturan ön veriler, YÖK Doktora araştırma bursu kapsamında 1 yıl süre ile görevlendirildiğim Amerika Birleşik Devletlerinde bulunan Whitehead Enstitüsünde, Dr. Kıvanç BİRSOY'un danışmanlığında yaptığım çalışmalardan 29 farklı hücre hattının glukoz, glutamin ve kolesterol besin kısıtlamalarına duyarlılıklarının araştırılmasından elde edilmiştir. Bu çalışmalarımız kapsamında hücreler besin kısıtlamalarına gösterdikleri dirence göre duyarlı veya dirençli olarak sınıflandırılmıştır.
Bu tez çalışmasının amacı ise yurt dışında yaptığım çalışmalarla besin duyarlılıkları test edilen kanser hücre hatlarının, besin eksikliğine karşı gösterdikleri direncin moleküler mekanizmasının anlaşılmasına katkı sağlayabilecek genetik varyasyonların in silico analizler kullanılarak belirlenmesi ve elde edilen bu verilerin literatür eşliğinde tartışılmasıdır.
Çalışmalarımız sonucunda, SS18L1 gen mutasyonlarının kanser hücrelerinin glukoz duyarlılığında, LRP1 gen mutasyonlarının ise kanser hücrelerinin kolesterole olan bağımlılıklarında rolü olabileceğine dair bulgular elde ettik. Glutamin kısıtlaması için duyarlı veya dirençli bulunan hücreler arasında farklı genetik değişimler tespit edilemedi.
LRP1 ve SS18L1 gen mutasyonlarının hücre metabolizmasındaki rolleri ileri çalışmalarla doğrulanmalıdır. Bu nedenle bulgularımız gen mutasyonlarının kanser hücre metabolizmasındaki etkilerini araştırmak adına yapacağımız ileri ki çalışmalara destek olacak niteliktedir.

Abstract:
Cancer metabolism has become an important research topic to develop new anti-cancer therapies. Cancer cells have an increased nutrient demand, as they are highly proliferative cells. Glucose, glutamine and cholesterol metabolisms are important for cancer progression and tumor growth.
Preliminary data which will be basis of our study were performed under the supervision of Dr. Kıvanç BİRSOY in the Whitehead Institute, Massachusetts, USA by myself with a grant from the Turkish Council of Higher Education. In these studies metabolic liabilities of cancer cells due to glucose, glutamine and cholesterol limitations using cell mixing experiment were determined. Cell lines were classified as sensitive, moderate and resistant.
In this thesis study, it is aimed to obtain data to shed light on molecular mechanisms that play role in the nutrient sensitivity of cancer cells in our department. For this purpose, publicly available web based data will be used for computational analysis of mutations that our cancer cell lines have. Thus, it is aimed to provide data to our future projects.
Our results showed that SS18L1 mutations could play a role in the sensitivity of cancer cells to glucose limitation while, LRP1 mutations could be related to sensitivity to cholesterol depletion. Any related gene mutation was not identified for sensitivity of cell lines to glutamin limitation.
The role of LRP1 ve SS18L1 mutations in cancer metabolism should be identified by conducting further experiments. Therefore, our results will lead us for studying the role of mutations in cancer cell metabolim and support us for grant applications.