Eski Mezopotamya'da yemek ve mutfak kültürü
Food and culinary culture in Ancient Mesopotamia
Yazar: ÖMER FARUK YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. SUZAN AKKUŞ MUTLU
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History

Özet:
İnsanlar geçmişten günümüze besin ihtiyaçlarını karşılayabilmek amacıyla başta tarım ve hayvancılık olmak üzere pek çok faaliyette bulunmuşlardır. İnsanların yaşadıkları yerlerin iklim koşulları ve yer şekilleri yemek ve mutfak kültürlerini şekillendirmiştir. Tarım ve hayvancılıkta kullanılan teknikler gün geçtikçe daha da gelişmiş ve insanlar besinlere daha kolay ulaşmaya başlamışlardır.
Dünya medeniyet tarihi açısından önemli bir yere sahip olan Mezopotamya bölgesinde birçok kadim uygarlık kurulmuştur. Bunlar içerisinde öne çıkan uygarlıklar Sumer, Asur ve Babil toplumlarıdır. Bu üç kadim uygarlığın yemek ve mutfak kültürleri hakkında çivi yazılı tabletlerin çevrilmesi ve arkeolojik çalışmalarda ulaşılan kalıntıların incelenmesi sayesinde bilgi sahibi olunabilmektedir. Ancak ulaşılan tabletlerin bir kısmının kırık olması,  alfabelerinin okunmasındaki zorluklar ve tabletleri yazan katiplerin hataları nedeniyle bu alandaki çalışmalar yavaş gitmektedir. Bununla birlikte hala ulaşılamamış tabletlerin olma ihtimali de yüksektir. 
Mevcut bilgiler ışığında Eski Mezopotamya toplumlarının birçok meyve, sebze, baharat, baklagil, et, balık, ekmek ve içecek türünü tükettikleri ve bu besinleri yemeklerinde kullandıkları görülmüştür. Sıradan halk kitlesi zaman zaman kralların düzenledikleri ziyafetlerde, şenlik ve bayram günlerinde birçok yemeğe ulaşma imkanı bulmuşlardır. 
Yemek ve mutfak kültürü inanç dünyasında da kendisine yer bulmuştur. Dini kurallar yemek ve mutfak kültürlerini etkilemiştir.  Eski Mezopotamya'da insanlar inandıkları tanrılara en güzel yemek ve içecekleri kurban olarak sunmuşlardır. Tanrılara sunulan meyve, sebze, ekmek, şarap, bira ve et yemeklerinin kutsal olduğuna inanılarak çeşitli ritüeller eşliğinde sunumlar yapılmıştır.
Eski Mezopotamya medeniyetlerinde yiyecek ve içeceklerin bir diğer kullanımı ise tıp alanında olmuştur. Bazı yiyecek ve içeceklerin şifalı olduklarına inanılmış ve bunların kullanıldığı birçok ilaç yapılmıştır. Tabletlerde yer alan reçetelerde bu ürünlerin kullanımına dair detaylı tarifler verilmiştir.

Abstract:
From past to present, people have engaded in many activities, especially agriculture and animal husbandry, in order to meet rotten nutrients. The climatic and ground conditions of the places where people live have shaped their food and culinary cultures. The techniques used in agriculture and animal husbandry have become more and location conditions of the places where people live cease to shape their food and culinary cultures. The techniques used in agriculture and animal husbandry have become more advanced and people have begun to Access food more easily.
Many ancient civilizations were established in the Mesopotamia region, which has an important place in the history of world civilization. The civilizations that stand out among these are the Sumerian, Assyrian and Babylonian societies. Information about the food and culinary cultures of these three ancient civilizations can be obtained by translating cuneiform tablets and examining the ruins found in archaeological studies.  However, work n this field is progressing slowly due to the brokenness of some of the tablets available, the difficulties in reading the alphabets, and the mistakes of the scribes who wrote the texts on the tablets. However, there is a high probability that there are stil unavaible tablets.
In the light of available information, it has been seen that Ancient Mesopotamian societies consumed many types of fruits, vegetables, spices, legumes, meat, fish, bread and beverages and used these foods in their meals. The common people had the opportunity to Access many dishes from time to time at the banquets organized by the kings, on festivals and holidays.
Food and culinary culture has also found a place in the world of faith. Religious rules have affected food and culinary cultures. In ancient Mesopotamia, people sacrificed the best food and drinks to the gods they believed in. Fruits, vegetables, bread, wine, beer and meat dishes offered to the gods were believed to be sacred and presentations were made accompained by various rituals.
Another use of food and beverages in ancient Mesopotamian civilizations was in the field of medicine. Some foods and drinks were believed to be medicinal and many medicines were made using them. Detailed descriptions of the use of these products are given in the prescriptions included in the tablets.