Doğu ve Batı tipi ideal liderlik kavrayışları: Karşılaştırmalı bir analiz
Ideal leadership conceptions of the East and the West: A comparative analysis
Yazar: GÖNÜL ESRA ÖZCAN
Danışman: DOÇ. DR. BİROL DEMİRCAN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Siyasal İletişim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Siyasal Bilimler = Political Science ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Liderlik = Leadership ; Machiavelli, Niccolo = Machiavelli, Niccolo ; Sa`di-yi Şirazi = Sa`di-yi Şirazi ; Siyasal iletişim = Political communication ; Siyasetname = Siyasetname

Özet:
Doğu tipi liderliğin Sadi Şirazi tarafından yazılan "Hükümdarlara Öğütler" kitabı ile; batı tipi liderliğin ise Niccolo Machiavelli'nin "Prens" kitabı ile karşılaştırmalı yöntemle analiz edildiği bu çalışmada, kitaplardaki ideal lider özelliklerine dair söylemler 6 ana başlıkta incelenmiştir. İlk olarak Aristoteles'in erdem düşüncelerindeki; adalet, cesaret, ölçülülük, cömertlik, dostluk ve bilgelik kavramları kapsamında analiz yapılmıştır. Sosyal hayata yönelik karşılaştırma; toplumsal yapı, aile ve kadının toplumdaki yeri, yönetilenler, eşitlik, bağımsızlık ve ahlak başlıklarında değerlendirilmiştir. Siyasal hayata yönelik karşılaştırma; devlet, otorite unsurları, yönetim şekli ve ekonomi alt başlıklarında incelenmiştir. Ardından; inanç unsurlarının karşılaştırması, ideal liderlik kavramının karşılaştırması ve iletişim unsurlarının karşılaştırması bölümlerinde de kitaplardaki benzerlik ve farklılıklar tespit edilmiştir. Doğu ve batı tipi ideal liderliğin iletişim boyutunu da kapsayan bir değerlendirmeyle incelenmesinin literatüre katkı sağlaması hedeflenmiştir. Sadi Şirazi öğütlerini dini esaslara dayandırmıştır. Bu doğrultuda liderin öncelikli amacı dini yükümlülüklere göre ülkesini yönetmektir. Niccolo Machiavelli için ise liderin esas amacı devletin bütünlüğünü ve otoriteyi sağlamaktır. Liderlere, bu amaca ulaşabilmek için çeşitli yöntemler sunmuştur. Sadi Şirazi'nin söylemleri daha çok liderin sosyal davranışlarına yönelikken, Niccolo Machiavelli liderlerin siyasal hayattaki davranışlarına yönelik tavsiyeler vermiştir. Sadi Şirazi; dini, felsefi ve gündelik bilgileri genel ve soyut ifadelerle sunmuştur. Niccolo Machiavelli'nin ise tarihi olay ve kişiler üzerinden; devlet ve yönetime dair teknik ve somut bilgiler verdiği görülmüştür. Şirazi ve Machiavelli'nin ideal liderin amacına yönelik farklı yaklaşımları, genel olarak olayları da farklı bakış açısıyla değerlendirmelerine sebep olmuştur.

Abstract:
In this study; the discourses on the ideal leader characteristics in the books are examined under 6 main headings through a comparative analysis method between the "Advice to the Sovereigns" on Eastern-type leadership written by Sadi Shirazi and Niccolo Machiavelli's book on Western-type leadership "The Prince". First of all, the analysis was carried out within the scope of Aristotelian Virtue Ethics; justice, courage, temperance, generosity, friendship and wisdom. Comparison of social life was evaluated under the titles of social structure, family and women's place in society, the governed, equality, independence and morality. Comparison of political life has been examined under the sub-headings of the state, elements of authority, the form of government and economy. Following that; in the comparison of belief elements, comparison of ideal leadership concepts and comparison of communication elements, similarities and differences in the books were determined. It is aimed to contribute to the literature by examining the ideal leader of the eastern and western types with an evaluation that also includes the communication elements. Sadi Shirazi based his advice on religious principles. In this direction, the main purpose of the leader is to rule his country according to religious obligations. For Niccolo Machiavelli, the primary purpose of the leader is to ensure the integrity and authority of the state. He offered various methods to the leaders to achieve this goal. While the discourses of Sadi Shirazi were mostly about the social behaviour of the leader, Niccolo Machiavelli advised on the behaviour of the leaders in political life. Sadi Shirazi; presents religious, philosophical and everyday information in general and abstract terms. Niccolo Machiavelli, on the other hand, has been seen to give technical and concrete information about the state and administration through historical events and people. The different approaches of Shirazi and Machiavelli towards the goals of an ideal leader caused them to evaluate the events from a different perspective in general.