COVID-19 pandemisinde evli ebeveynlerin aile uyumu
Family cohesion of married parents during the COVID-19 pandemic
Yazar: SİBEL MARAL
Danışman: DOÇ. NİLÜFER KOÇTÜRK
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Öz
Bu araştırmanın temel amacı COVID-19 pandemisinde evli ebeveynlerin psikolojik sağlamlıkları ile aile uyumu arasındaki ilişkide anne-baba stresinin, ilişkisel yılmazlığın ve toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik tutumun sıralı aracılık rolünün incelenmesidir. Veri toplamak amacıyla Aile Uyumu Ölçeği Kısa Formu, Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, İlişkisel Yılmazlık Ölçeği, Anne-Baba Stres Ölçeği, Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Ölçeği ile araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Bu araştırmanın evreni, Türkiye'nin herhangi bir ilinde yaşayan evli ebeveynler iken örneklemi  %72.2'si (n = 355) kadın, %27.8'i (n = 137) erkek olmak üzere 492 katılımcıdır. Katılımcıların aile uyumunu etkileyen olası faktörleri belirlemek amacıyla ilgili değişkenlerle regresyon modelleri elde edilmiştir. Hesaplanan regresyon katsayılarının ve dolaylı etkilerin anlamlılığı Bootstrap tekniği ile (5000 örneklem) %95 güven aralığında incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre ilk modelde bireylerin psikolojik sağlamlığı anne-baba stresi üzerindeki etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır. İkinci modelde psikolojik sağlamlığının ve anne-baba stresinin ilişkisel yılmazlık üzerindeki etkisi istatistiksel olarak anlamlıdır. Üçüncü modelde psikolojik sağlamlığın, anne-baba stresinin ve ilişkisel yılmazlığın toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik tutumlar üzerindeki etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu bulunmuştur. Son modelde ise katılımcıların psikolojik sağlamlıklarının, anne-baba stresinin, ilişkisel yılmazlıklarının ve toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik tutumların aile uyumu üzerindeki etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır. Aracılık (dolaylı etki) analizine yönelik Bootstrap tekniği ile hesaplanan regresyon katsayıları ve güven aralığı (%95) değerleri doğrultusunda ise psikolojik sağlamlığın aile uyumu üzerindeki etkisinde anne-baba stresinin, ilişkisel yılmazlığın ve toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik tutumların birbirinden ayrı olarak ve üçünün birlikte anlamlı sıralı dolaylı etkilerinin olduğu belirlenmiştir. Elde edilen bulgular ilgili alanyazın ışığında tartışılarak yorumlanmış ve önerilerde bulunulmuştur. 
Anahtar Kelimeler: aile uyumu, evli ebeveynler, psikolojik sağlamlık, ilişkisel yılmazlık, ebeveynlik stresi, toplumsal cinsiyet eşitliği, COVID-19

Abstract:
Abstract
The primary purpose of this study was to examine the sequential mediating role of parental stress, relational resilience, and attitude towards gender equality in the relationship between married parents' resilience and family cohesion during the COVID-19 pandemic. The sample of this study consisted of 492 married parents, 72.2% (n = 355) female, and 27.8% (n = 137) male, living in any province of Turkey. Regression models were obtained with the relevant variables to determine the possible factors affecting family harmony. The significance of the calculated regression coefficients and indirect effects were evaluated with the Bootstrap technique (5000 samples). According to the findings, the effect of individuals' psychological resilience on parent stress was statistically significant in the first model. Similarly, in the second model, the effect of individuals' psychological resilience and parent stress on relational resilience is statistically significant. In the third model, it was found that the effects of individuals' psychological resilience, parental stress, and relational resilience on gender equality were found to be statistically significant. In the last model, it was determined that the effects of the married parents' psychological resilience, parental stress, relational resilience, and gender equality on family harmony were statistically significant. Furthermore, in line with the regression coefficients and confidence interval values calculated with the Bootstrap technique, it was determined that parental stress, relational resilience, and gender equality had significant sequential indirect effects separately and together. The findings were discussed and interpreted in light of the relevant literature, and recommendations for researchers and practitioners were made.

Keywords: family cohesion, married parents, resilience, relational resilience, parenting stress, gender equality, COVID-19