Dijital platformlarda kullanılan yapay zeka teknolojilerinin kullanıcı motivasyonları üzerinden incelenmesi: Netflix örneği
Researching the artificial intelligence technologies used in digital platforms on user motivations: Netflix example
Yazar: AYŞE DUYGU ATASOY AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. CEYHAN KANDEMİR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Reklamcılık = Advertising ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Dijital platformlar = Digital platforms ; Etkileşimli televizyon = Interactive television ; Motivasyon = Motivation ; Netflix = Netflix ; Sayısal televizyon = Digital television ; Sosyal televizyon = Social television ; Teknoloji = Technology ; Yapay zeka = Artificial intelligence ; İletişim teknolojisi = Communication technology ; İnternet protokulü televizyonu = Internet protocol television

Özet:
Günümüzde yapay zeka kullanan sistemlerin yaygınlaşması ve git gide daha fazla kullanıcının günlük yaşantısında yer bulmaya başlamasıyla bireylerin görüş ve davranışları üzerinde de etkisi artmaktadır. Öncesindeki tüm inovatif teknolojik ürünler gibi, yapay zeka sistemleri de yaratıcılarının değerlerini yansıtmaktadır. Yapay zeka sistemleri sunulan verileri gözlemleyerek öğrenmektedir. Bu sistemlerin büyük miktarda veri işleme kabiliyetini göz önüne aldığımızda işledikleri verilerin niteliğinin önemi ortaya çıkmaktadır. Web 2.0 ile birlikte İnternet üzerinden sunulan servislerde kullanıcının daha aktif rol almaya başladığı bir dönem başlamıştır. Dijital platformlarda git gide daha çok zaman geçirmeye başlayan kullanıcı kontrolünün daha fazla olduğu, kendi isteklerine ve ihtiyaçlarına göre şekillendirebildiği, istediği içerikleri başkalarıyla paylaşmaya olanak sağlayan ve kullanılabilir arayüzlere sahip sistemleri tercih etmeye başlamışlardır. Bu çerçevede, etkileşim ve kişiselleştirme olanağı sunan platform ve uygulamalar yükselişe geçmiştir. 
Teknolojik yeniliklerin sunduğu yeni imkanlar sayesinde yükselişe geçen dijital platformlar, kullanıcı alışkanlıkları üzerinde etkili olmakla birlikte, kullanıcıları etkileyen motivasyonların incelenmesi konusunu gündeme getirmektedir ve araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Tezin ana örneği Netflix platfromu seçilmiş ve Netflix kullanıcılarına yönelik araştırma verileri sağlanmıştır. Araştırma içerisinde genel tarama modeli kullanılarak hazırlanan betimsel bir araştırma modeli uygulanması planlanmıştır. Veri toplama tekniklerinden anket kullanılmış olup, dijital ortamda alanında uzman kişilerle görüşme yapılarak elde edilen veriler betimsel analiz yöntemine göre yorumlanması planlanmıştır.
Çalışmada genel olarak dijital platformlarda kullanılan yapay zeka algoritmalarının kullanıcıların motivasyonları üzerine etkisi üzerinde durulmuş olup, kullanıcıları dijital platform kullanım isteğine iten motivasyonlar ve nedenleri araştırılmıştır. Araştırmanın verileri ve literatür taraması sonucunda, araştırma örneği olan Netflix platformunun kullanım nedenlerinden biri olarak, alışkanlıklara etki eden ve kullanım kolaylığı sağlayan en önemli etkilerden birinin yapay zeka teknolojilerini kullanmaları olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Teknoloji, Yapay Zeka, Dijital Platformlar, Netflix, Motivasyonlar

Abstract:
Today the spread in systems that use artificial intelligence and its taking place more and more in people's life, its affect on people's behaviours and point of view became more. As all innovative technologic products before it, artificial intelligence reflects its creators' values. Artificial intelligence systems learn by observing the data that has been presented. When we take the ability of these sytsems in processing huge amount of data, the importance of the data that is processed shows up. With Web 2.0, an era in which users became more active on services that have been provided by the internet has started. The user who started spending more and more time on digital platforms has started to prefer systems on which he/she has more control, can shape according to needs and wants, and that has interface allowing the user to share content with others. In this frame, platforms and applications that give interaction and personalisation.
Digital platforms, that started to rise with the help of technologic innovations, affects user behaviours and brings up the the issue about observing the motivations that affect the users and creates the aim of this study.
Netflix has been chosen as the main example of the this and study results about Netflix users has been provided. In this study, general survey model has been used and a descriptive research model use has been planned. Among data collection techniques, questionnaire has been used and the data has been analysed according to descriptive analysis in digital area, consulting people who are experts in their field.
In this study the artificial intelligence algorithm's effect on users motivation and the reason that push users to use digital platforms has been searched. According to data of the study and literature search, as a reason for using Netflix , research sample, one of the most important reasons that affect habits and provides easy use is using artificial intelligence technology.

Key Words: Technology, Artificial Intelligence, Digital Platforms, Netflix, Motivations