Gelişim öz-teorisine göre tasarlanan öğretimin 7. sınıf öğrencilerinin hücre ve bölünmeler ünitesini öğrenmelerine, motivasyonlarına ve özgüvenlerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of learning designed by developmental self-theory on 7th grade students' learning, motivation and self-confidence in cell and divisions unit
Yazar: SEMA İREM ORHAN
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH AYDIN
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Gelişim öz-kuramı = Developmental self-theory ; Motivasyon = Motivation ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Ölçekler = Scales ; Öz güven = Self confidence

Özet:
Bu araştırmada, 7. sınıf fen bilimleri dersi hücre ve bölünmeler ünitesinin öğretiminde gelişim öz-teorisi doğrultusunda tasarlanan etkinlik ve materyallerin, öğrencilerin mevcut düşünce tarzı düzeylerine, ilgili üniteye ilişkin akademik başarılarına, fen öğrenmeye yönelik motivasyonlarına ve özgüvenlerine etkisinin belirlenmesi ve öğrencilerin düşünce tarzlarındaki gelişimin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nitel ve nicel araştırma desenlerinin birlikte ele alındığı karma araştırma yaklaşımı temelinde yürütülmüş ve deneysel araştırma yöntemlerinden ön-test/son-test kontrol gruplu yarı deneysel model çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın pilot uygulaması, 2019-2020 eğitim-öğretim yılı birinci döneminde Kastamonu İl merkezindeki bir devlet ortaokulunun 7. sınıflarının iki şubesinde öğrenim gören 54 öğrenci ile yürütülmüştür. Asıl uygulaması ise, 2020-2021 eğitim-öğretim yılı birinci döneminde aynı okulun 7. sınıflarının iki şubesinde öğrenim gören 36 öğrenci ile yürütülmüştür. Araştırmada, pilot uygulama yüz yüze eğitimle gerçekleştirilirken, asıl uygulama COVID-19 küresel salgını sebebiyle uzaktan eğitim faaliyetleriyle yürütülmüştür. Beş hafta süren uygulama boyunca, deney gruplarındaki dersler mevcut öğretim programına ilaveten gelişim öz-teorisi kapsamında geliştirilen etkinlik ve materyallerle işlenirken, kontrol gruplarındaki dersler ise, 2018 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'na göre işlenmiştir. Araştırmada kullanılan nicel veri toplama araçları; Düşünce Tarzı Ölçeği (DTÖ), Hücre ve Bölünmeler Ünitesi Başarı Testi (HBÜBT), Fen Öğrenmeye Yönelik Motivasyon Ölçeği (FÖYMÖ) ve Özgüven Ölçeği (ÖÖ), nitel veri toplama aracı ise Geri Dönüt Formları (GDF)'dır. Araştırmadan elde edilen nicel veriler; SPSS 28.00 paket programı aracılığı ile analiz edilerek, bağımsız gruplar t-testi, Mann-Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi, Spearman Rho korelasyon analizi ve Quade testi kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise betimsel ve içerik analiz kullanılmıştır. 
Araştırma sonucunda, gelişim öz-teorisine göre tasarlanan öğretimin hem yüz yüze hem de uzaktan uygulanmasının, öğrencilerin mevcut düşünce tarzı düzeylerinin yanı sıra hücre ve bölünmeler ünitesi akademik başarılarını, fen öğrenmeye yönelik motivasyonlarını ve toplam özgüven düzeylerini artırıcı yönde etki ettiği tespit edilmiştir. Ayrıca öğrencilerin akademik başarılarının, fen öğrenmeye yönelik motivasyonlarının ve özgüven düzeylerinin sahip oldukları düşünce tarzı düzeyine göre farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Benzer şekilde öğrencilerin düşünce tarzı ile akademik başarıları, motivasyonları ve özgüvenleri arasında pozitif yönlü ve orta düzeyde bir etkileşim olduğu tespit edilmiştir. İçerik analizi ile hem yüz yüze hem de uzaktan eğitimle uygulamadan elde edilen kod ve temalar doğrultusunda ulaşılan nitel bulgulara göre ise; her iki uygulamada da öğrencilerin süreç içerisinde gelişime açık düşünce tarzı düzeylerinde olumlu yönde bir gelişme tespit edilmiştir. Öğrenciler, zekânın geliştirilebilirliği, hatalardan öğrenme, hata yaptığında ya da bir problemle karşılaştığında yardım isteme ve başarısızlıkla mücadele edebilme temaları ile ilgili gelişime açık düşünce tarzına yönelik ifadeler kullanmışlardır. Ayrıca, pilot uygulamada yüz yüze ve asıl uygulamada uzaktan eğitim şeklinde uygulanan öğretimin uyulama türü kapsamında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığa sebep olup olmadığının belirlenmesi için Quade testinden yararlanılmıştır. Test sonuçlarına göre tasarlanan öğretimin yüz yüze ya da uzaktan eğitimle uygulanması öğrencilerin düşünce tarzı ve özgüven düzeyleri kapsamında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığa sebep olmazken, hücre ve bölünmeler ünitesi akademik başarı düzeyleri açısından yüz yüze uyulama yapılan pilot uygulamada deney grubu lehine, fen öğrenmeye yönelik motivasyon düzeyleri açısından ise uzaktan eğitim yapılan asıl uygulamada deney grubu lehine anlamlı farklar tespit edilmiştir. Ayrıca uygulama sürecinin bire bir içinde bulunan deney grubu öğretmenlerinin de süreç ve tasarlanan öğretim ile ilgili görüşleri alınmıştır. Öğretmenler gelişim öz-teorisine göre tasarlanan öğretimin öğrencilerin derse karşı ilgi, moral ve motivasyonlarını olumlu yönde etkilediğini, çok fazla zaman almadığını, kolaylıkla uygulanabileceğini ve özellikle motivasyonu düşük sınıflarda bu öğretimin daha faydalı olabileceğini ifade etmişledir.
Gelişim öz-teorisine göre tasarlanan öğretimin fen bilimleri dersinin farklı sınıf ve farklı ünitelerine yönelik öğrencilerin mevcut düşünce tarzı düzeylerine, akademik başarılarına, fen öğrenmeye yönelik motivasyonlarına, özgüvenlerine ya da belirlenecek diğer unsurlara etkisini ortaya koyabilecek araştırmaların yapılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Gelişim öz-teorisi, gelişime açık düşünce tarzı, fen eğitimi, motivasyon, özgüven

Abstract:
This research was carried out to determine the effect of the teaching designed in line with the incremental self-theory on students' level of growth mindset, academic achievements related to the relevant unit, motivation to learn science and self-confidence within the scope of the cell and divisions unit in the 7th grade science curriculum and evaluation of students' growth mindset development. The research was carried out on the basis of the mixed research approach, in which qualitative and quantitative research designs were used together, and within the framework of a quasi-experimental model with pre-test/post-test control group, which is one of the experimental research methods. The pilot study of the research was carried out with 54 students studying in two branches of the 7th grade of a public secondary school in Kastamonu Province in the first semester of the 2019-2020 academic year. The main study was carried out with 36 students studying in two branches of the 7th grade of the same school in the first semester of the 2020-2021 academic year. While the pilot application in the research was carried out with face-to-face education, the main application was carried out with distance education activities due to the COVID-19 pandemic. During the five-week application process, the lessons in the experimental groups were taught with the activities and materials developed within the scope of incremental self-theory in addition to the existing curriculum, while the lessons in the control groups were taught according to the 2018 Science Curriculum. Quantitative data collection tools used in the study were Mindset Scale (MS), Cell and Divisions Unit Achievement Test (CDUAT), Motivation Scale for Learning Science (MSFLS) and Self-Confidence Scale (SCS), and qualitative data collection tool was Feedback Forms (FF). The quantitative data obtained from the research were analyzed with the SPSS 28.00 package program, and independent samples t-test, Mann-Whitney U test, Kruskal Wallis H test, Spearman Rho correlation analysis and Quade test were used. Descriptive and content analysis were used in the analysis of qualitative data.
As a result of the research, it has been determined that both face-to-face and distance education application of instruction designed according to incremental self-theory has an effect on increasing students' current mindset levels, as well as cell and divisions unit academic achievement, their motivation for learning science, and their total self-confidence level. In addition, it has been determined that students' academic achievement, motivation towards science learning and self-confidence levels differ according to the level of mindset they have. Similarly, it has been determined that there is a positive and moderate interaction between the mindset of the students and their academic success, motivation and self-confidence. According to the qualitative findings reached in line with the codes and themes obtained from the application with content analysis, both face-to-face and through distance education, a positive development was determined in the students' level of growth mindset in the process. Students made statements such as the development of intelligence, learning from mistakes, asking for help when they make a mistake or encountering a problem, and being able to struggle with failure. In addition, the Quade test was used to determine whether there was a statistically significant difference in the type of application of the teaching, which was applied face-to-face in the pilot study and distance education in the main study. According to the test results, while the face-to-face or distance education application of the designed program did not cause a significant difference in terms of mindset and self-confidence levels, significant differences were found in favor of the pilot study experimental group in terms of academic achievement levels of the cell and divisions unit and in favor of main study experimental group in terms of motivation levels for learning science. In addition, the opinions of the experimental group teachers, who were directly involved in the implementation process, were taken about the process and the designed teaching. The teachers stated that the instruction designed according to the incremental self-theory positively affects the interest, morale and motivation of the students towards the lesson, does not take much time, can be applied easily, and that this instruction can be more beneficial especially in classes with low motivation.
It is recommended to conduct research that can reveal the effects of teaching designed according to incremental self-theory on students' mindset levels, academic achievement, motivation for learning science, self-confidence or other factors to be determined for different classes and different units of science course.

Keywords: Developmental self-theory, growth mindset, science education, motivation, self-confidence