Sun Tzu Savaş kuramları çerçevesinde Çanakkale muharebelerinin analizi
Analysis of Gallipoli campaign in the context of Sun Tzu War theories
Yazar: YAVUZ KANSU
Danışman: DOÇ. DR. FATİH BAYRAM
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Uluslararası ilişkiler disiplininde savaş, tüm diplomatik çarelerin tükendiğinde başvurulabilecek bir alternatif olarak görülmekle birlikte her daim savaşa hazır olmak barışı tesis eden etkili bir yöntem olarak uygulanmaktadır. Barışı her durumda ve her zaman tesis edebilmek için savaşı ve nedenlerini iyi bilmek ve sonuçlarını öngörebilmek gerekmektedir. Etkin bir savaş kuramını inşa eden küresel anlamda kabul görmüş evrensel temel ilkelerin belirlenmesi büyük önem taşır.
Savaşın karmaşık doğası ve çeşitli faktörlere bağlı olarak gelişen dinamikleri, bazı evrensel temel ilkeler aracılığıyla anlaşılabilir. Bu ilkeler, savaş kuramının temel taşlarını oluşturur ve küresel anlamda kabul görmüş stratejik düşünceleri içerir. Bu ilkeler arasında strateji ve taktikler, liderlik ve yönetim, istihbarat ve bilgi toplama, esneklik ve uyarlanabilirlik ve moral ve motivasyon gibi unsurlar yer alır.
Çanakkale Muharebeleri, bu evrensel ilkelerin nasıl uygulandığını gösteren önemli bir örnektir. 1915-1916 yılları arasında gerçekleşen bu muharebeler, Osmanlı İmparatorluğu ile İtilaf Devletleri arasında şiddetli çatışmalara sahne olmuştur. Çanakkale Cephesi'nde taraflar, galip gelebilmek için çeşitli stratejiler uygulamıştır. İtilaf Devletleri, boğazları kontrol ederek İstanbul'a ulaşmayı ve Osmanlı İmparatorluğu'nu savaş dışı bırakmayı hedeflemiştir. Buna karşın Osmanlı kuvvetleri, boğazların savunmasını güçlendirerek düşmanın ilerlemesini durdurmaya çalışmıştır.
Sun Tzu'nun "Savaş Sanatı" adlı eserinde belirttiği savaş kuramı ilkeleri, Çanakkale Muharebelerinde her iki taraf açısından da çeşitli şekillerde uygulama alanı bulmuştur. Sun Tzu'nun kuramına göre, savaşı kazanmak için düşmanı tanımak, zayıf noktalarını belirlemek ve bu noktalardan saldırmak büyük önem taşır. Çanakkale Cephesi'nde Osmanlı kuvvetleri, coğrafi avantajlarını kullanarak ve güçlü savunma hatları oluşturarak İtilaf Devletleri'nin ilerlemesini durdurmuştur. Aynı şekilde, İtilaf Devletleri de deniz ve kara operasyonlarını eşgüdümlü bir şekilde yürüterek Osmanlı savunmasını kırmayı amaçlamıştır.
Tezde, savaşın dinamiklerini anlamak için gerekli olan evrensel temel ilkeler, Çanakkale Muharebeleri bağlamında analiz edilmiştir. Savaşın doğası gereği strateji, liderlik ve moral gibi unsurların ne kadar kritik olduğu ve bu unsurların doğru bir şekilde uygulanmasının zaferi nasıl etkilediği incelenmiştir. Sun Tzu'nun savaş kuramı ilkeleri hem Osmanlı hem de İtilaf Devletleri tarafından farklı şekillerde uygulanmış ve bu uygulamalar, Çanakkale Muharebelerinin seyrini belirlemiştir. Bu analiz, savaşın sadece bir güç mücadelesi değil, aynı zamanda karmaşık ve çok boyutlu bir süreç olduğunu göstermektedir.

Abstract:
In the discipline of international relations, war is considered an alternative to be resorted to when all diplomatic means have been exhausted. However, being perpetually prepared for war is applied as an effective method to establish peace. To achieve and maintain peace in all situations, it is essential to thoroughly understand the nature of war, its causes, and its consequences. Establishing an effective war theory involves identifying universally accepted fundamental principles on a global scale.
The complex nature of war and the dynamics that develop depending on various factors can be understood through certain universal fundamental principles. These principles form the cornerstone of war theories and include globally recognized strategic concepts. Among these principles are strategy and tactics, leadership and command, intelligence and information gathering, flexibility and adaptability, and morale and motivation.
The Gallipoli Campaign serves as an important example of how these universal principles are applied. Taking place between 1915 and 1916, these battles witnessed fierce confrontations between the Ottoman Empire and the Allied Powers. At the Gallipoli Front, both sides employed various strategies to achieve victory. The Allied Powers aimed to control the straits, reach Istanbul, and knock the Ottoman Empire out of the war. Conversely, the Ottoman forces aimed to strengthen the defense of the straits and halt the enemy's advance.
Sun Tzu's war theories outlined in "The Art of War" were applied in various ways by both sides during the Gallipoli Campaign. According to Sun Tzu, winning a war involves knowing the enemy, identifying its weak points, and attacking those points. At the Gallipoli Front, the Ottoman forces used their geographical advantages and established strong defensive lines to stop the advance of the Allied Powers. Similarly, the Allied Powers coordinated naval and land operations to break through the Ottoman defenses.
In this thesis, the universal fundamental principles necessary to understand the dynamics of war are analyzed within the context of the Gallipoli Campaign. The critical elements of war, such as strategy, leadership and morale, and their correct application, are examined to understand how they impact victory. Sun Tzu's war theories were implemented differently by both the Ottoman and Allied forces, shaping the course of the Gallipoli Campaign. This analysis demonstrates that war is not merely a power struggle but a complex and multidimensional process.