Kentsel dönüşüm kapsamında yapılacak yeni binalarda yapım sistemi seçimi gemlik kent merkezinde örnek çalışma /
Yazar: ESRA VATAN
Danışman: DOÇ. DR. MELTEM VATAN KAPTAN
Bahçeşehir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kentsel Politika Planlaması ve Yerel Yönetimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Mimarlık = Architecture ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Kentsel Dönüşüm sürecinin en önemli unsurlarından biri, kentin yaşam kalitesinin ve sağlıklı yaşam alanlarının yenilenmesine ve canlanmasına katkı sağlamaktır. Bu süreçte verimli bir sonuca ulaşabilmek için, öncelikle problemleri doğru tespit etmek ve doğru uygulama yöntemleri geliştirmek gerekir. Tez çalışmasının araştırma sınırlarını oluşturan Gemlik Kent Merkezi'nin; deprem riski altında bulunuyor olması, bu bölge için geliştirilecek kentsel dönüşümün deprem odaklı bir misyon üstlenmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Bu amaçla deprem odaklı kentsel dönüşüm ve kentsel yenilemede yeni yapılacak binaların yapım sisteminin seçimi üzerinde durulmuştur. Mevcut binaların yapım sistemlerinin deprem karşısında gösterdiği performans ve tarihi örnekler incelenerek ahşap yapım sistemlerinin deprem odaklı dönüşümde önemli bir alternatif olduğu savunulmuştur.
Çalışmanın birinci bölümünde, çalışmaya ait temel kabuller belirtilerek literatür taraması yapılmış, çalışma alanı tarif edilmiş ve çalışma yöntemi belirlenmiştir. 
Ana bölümün ilk başlığını oluşturan ikinci bölümde, risk kavramı teorik olarak incelenmiştir. Deprem riski bulunan alanlarda yapılacak kentsel dönüşüm ve yenileme çalışmalarında, risk tespitinin nasıl yapılacağı ve risk analizlerinde kullanılacak yöntem ve modeller ele alınmıştır. 
Üçüncü bölümde, Kentsel Dönüşüm kavramı teorik olarak ele alınmıştır. Deprem odaklı dönüşüm kavramı literatüre dayanarak incelenmiştir. 
Dördüncü bölümde ise, çalışma alanını oluşturan Gemlik Kent Merkezi genel bilgiler ile tanıtılmış ve geleneksel mimari yapısı incelenerek geçmişten günümüze taşınan mimari dokusu ele alınmıştır. Çalışma alanı için oluşturulan yapı tespit formu ve saha çalışması ile deprem geçirmiş mevcut bina stokunun yapı ve zemin durumu incelenmiştir. Alanda yapılan yapı tespit çalışması sonuçları, sayısal verilerle ve fotoğraflarla değerlendirilmiş, jeolojik haritalar ve zemin raporları ile çalışmanın bilimsel dayanağı oluşturulmuştur. Tarih boyunca kentleri depreme hazırlamada tercih edildiği saptanan ahşap yapım sistemi, deprem karşısında gösterdiği davranış ve yapım tekniği özellikleri açısından incelenmiştir.
Beşinci bölümde, deprem riski altında bulunan Gemlik Kent Merkezi'nde kentsel dönüşüm kapsamında yapılacak yeni binalarda yapım sistemi seçimi için çalışmada edinilen bulgular çerçevesinde değerlendirme yapılmıştır. Gemlik Kent Merkezi'nin geleneksel mimari dokusunu oluşturan ahşap yapım sistemleri, bu çalışmada öneri olarak sunulmuştur. 

Anahtar Kelimeler: Deprem, Risk, Geleneksel Yapım Teknikleri, Ahşap Yapım Sistemi,      Kentsel Dönüşüm.

Abstract:
The main task of urban transformation is increasing the quality of life and renewal of healthy living quarters. In order to reach an effective outcome, it is necessary to identify the problems accurately and to develop relevant methods accordingly. Gemlik city center, which is the focus of this study, is in an active earthquake zone. This indicates that in case of an urban transformation in the near future, such a transformation in Gemlik should have an earthquake-oriented approach. This thesis aims to serve to this purpose and emphasizes the significance of the relationship between soil structure and construction system in an earthquake-oriented urban transformation and renewal. By making a comparison of endurance performance of today's construction systems in earthquakes and some historical examples which successfully survived earthquakes, I claim that some traditional construction systems may serve as an alternative model for an earthquake-oriented urban transformation. 
In the first chapter, I explain the axioms of the research and review the present literature. Then, I define the field of study in addition to the methodology of the research. 
The second chapter deals with the concept of earthquake-oriented transformation as a theoretical concept. There is a discussion about the extent of the relationship between earthquakes and urban transformation. I also explain the methods and models that can be used in the risk assessment and risk analysis. 
The third chapter explains theoretically the concept of urban transformation. In addition, the concept of earthquake-oriented urban transformation is explained based on present literature. 
The fourth chapter introduces Gemlik City Center as a field of study with some general information and also deals with the traditional architecture of the city from past to present.  The chapter also includes an examination of structure and ground of current building stock based on a structure assessment form and a fieldwork. The scientific basis of the research consists: numerical and photographic data of structural assessment, geological maps and ground reports. The chapter ends with an assessment of wooden framed houses for their structural techniques and their responses against earthquakes.

In the fifth chapter; in accordance with the risk factors that are revealed by numerical data and photographs, "Earthquake-oriented transformation" concept is evaluated with suggestions and discussions. Wooden construction technique, which is also determined as to prepare cities against earthquake, is studied with regard to its performance in an earthquake and technical properties of wooden construction. 

Keywords: Earthquake, Risk, Traditional Construction Techniques, Wooden Carcass,Urban Transformation