Glenoid ve humerus başı versiyon açılarının ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between glenoid version angle and humeral head version angle
Yazar: ENVER KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. ALPER DEVECİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Biyomekanik = Biomechanics ; Glenoid fossa = Glenoid fossa ; Humerus = Humerus ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Omuz = Shoulder ; Omuz eklemi = Shoulder joint ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Amaç:
Glenoid versiyon açısı ve humerus başı versiyon açısı omuz biyomekaniğini etkileyen önemli açısal parametrelerdir. Bu açılar özellikle omuz instabilitesi ve artroplastisi cerrahisinde ameliyat öncesi değerlendirilmesi gereken değişkenlerdir. Bu çalışmada glenoid versiyon açısının kemik ve kıkırdak dokudan yapılan ölçümlerde fark olup olmadığının, metaversiyon açısının humerus başı versiyon açısı tahmininde kullanılıp kullanılamayacağının ve glenoid versiyon açısı ile humerus başı versiyon açısı ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem:
Retrospektif olarak planlanan çalışmada 182 hastanın MRG kesitleri değerlendirildi. Kemik ve kıkırdak dokudan glenoid versiyon açısı, humerus başı versiyon ve metaversiyon açısı her üç araştırmacı tarafından bağımsız olarak ölçüldü. Her bir araştırmacı her hasta için ölçümleri iki kez yaptı. İlk ölçümler tamamlandıktan sonra ikinci ölçümler yapıldı. Her bir araştırmacının her iki ölçümü arasında ve araştırmacılar arasındaki ölçümlerde anlamlı bir fark olup olmadığı değerlendirildi. Ölçümler arasındaki ilişkiyi değerlendirmek için korelasyon ve regresyon analizleri yapıldı. 
Bulgular:
Kemik dokudan ölçülen ortalama glenoid versiyon açısı -3,58°, kıkırdak dokudan ölçülen ortalama glenoid versiyon açısı -5,79° olarak hesaplandı. Yapılan ölçümlerde araştırmacılar içinde ve araştırmacılar arasında anlamlı fark yoktu(p=0,223). Glenoid versiyon açısının kemik ve kıkırdak dokudan yapılan ölçümlerinde korelasyon vardı(r=0,423). Ancak bu korelasyon doğrusal değildi. Kemik ve kıkırdak yüzey retroversiyon değerleri birlikte artış göstermesine karşın, ileri retroversiyon derecelerinde aralarındaki farkın azalmakta olduğu görüldü.
Humerus başı versiyon açısı ile metaversiyon açısı arasında istatiksel açıdan anlamlı bir fark olmakla birlikte, bu iki açı arasında çok yüksek önem seviyesinde bir ilişki vardı(P<0,001, r=0,904).
Humerus başı versiyonu ile glenoid versiyonu ortalama ölçüm değerlerinin korelasyon analizinde anlamlı bir ilişki olduğu görüldü(r=0,158). Bu ilişki çok zayıf olarak belirlendi. 
Sonuç:
Glenoid versiyon açısının kemik ve kıkırdaktan yapılan ölçümlerinde ilişki olmasına rağmen yapılan ölçümlerinde anlamlı bir farklılık vardır. Eklem ilişkisini belirleyen temel faktör kemik dokudan ziyade kıkırdak doku olduğu için, özellikle glenoid versiyonun değerlendirilmesinin gerektiği durumlarda MRG ile kıkırdak dokunun temel alındığı versiyon ölçümlerinin yapılması daha uygun olacaktır. Humerus başı versiyon ve metaversiyon açıları arasında açısal fark olmasına karşın yüksek düzeyde korelasyon vardır. Metaversiyonun, humerus başı versiyonu hakkında fikir verici olmasından dolayı, bu iki parametre gereğinde birbirlerinin yerine kullanılabileceği sonucuna varılmıştır. Glenoid versiyon açısı ile humerus başı versiyon açısı arasında ise birbirlerini kompanse edecek düzeyde bir ilişki olmadığı görülmüştür.  

Anahtar Kelimeler:Glenoid versiyon, humerus başı versiyonu, metaversiyon

Abstract:
Evaluation Of The Relationship Between Glenoid Version Angle and Humeral Head Version Angle. 
İntroduction:
Glenoid version angle and humeral head version angle are valuable angular parameters affecting shoulder biomechanics. These angles should be evaluated preoperatively, especially in shoulder instability and arthroplasty surgery. The aim of the study was to determine whether or not there is a difference between the version of the bone surface and the cartilage surface of the glenoid, to evaluate metaversion angle could be used to predict humeral head angle angle and the relation between glenoid version angle and humeral head angle.
Materıals and Methods:
A retrospective evaluation was made of the MRI scans of 182 patients. All the reviewers independently measured the glenoid version angles, humeral head version angle and metaversion. Then the process was repeated for second measurement. Intraobserver interclass correlation coefficients  and interobserver interclass correlation coefficients were assessed. Correlation and regression analyzes were performed to evaluate the relationship between measurements.
Results:
The mean glenoid version was determined as -3,58º in the bone-based measurements and -5,79º in the cartilage-based measurements. The cartilage and bone-based measurements were found to have inter and intraobserver reliability(p=0,223). A statistically significant difference was observed between the mean cartilage-based version and the mean bone-based version.(r=0,423). The changes in the cartilage and bone-based measurements were seen to be correlated. However, this change was not seen to be linear. 
A statistically significant difference was observed between the mean humeral head version angle and the mean metaversion angle(p<0,001). However, there was a very high level of correlation between these two angles(r=0,904).
A significant relationship was found between humeral head version and glenoid version at(r=0,158). This relationship was very weak.
Conclusions:
A statistically significant difference was observed between the mean cartilage-based and the mean bone-based glenoid version. The main factor that determines the joint relation is the cartilage tissue rather than the bone tissue.  In cases which the glenoid version needs to be evaluated, it is more appropriate to perform cartilage-based glenoid version measurements with MRI. A statistically significant difference was observed between the mean humeral head version angle and the mean metaversion angle. However, there is a very high level of correlation between these two angles. Metaversion can reliably predict humeral head version. There was no relationship between the glenoid version angle and the humerus head version angle to compensate each other.

Key Words:Glenoid version, humeral head version, metaversion