Sendikal örgütlenmede işkolunun belirlenmesi
Determination of branch of activity in the unionism
Yazar: İREM ÇELİK
Danışman: PROF. DR. ÖMER EKMEKÇİ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Genel işler işkolu = General works business line ; Kanunlar 6356 sayılı = Laws 6356 numbered ; Metal işkolu = Metal working ; Sendikalar = Unions ; Sendikalar ve Toplu İş Kanunu = Trade Unions and Collective Labour Law ; Sendikalaşma = Unionization ; Toplu iş hukuku = Turkish labor law ; Toplu iş sözleşmeleri = Collective labor agreements ; İşkolu = Branch of business ; İşçi sendikaları = Labor unions

Özet:
6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nda işyeri ve meslek esasına göre sendikalaşma açıkça yasaklanmamış olsa da, sendikaların işkolu esasına göre kurulması benimsenmiş ve toplu iş sözleşmesinin yapılması da bu esasa göre şekillenmiştir. Bir işyerinin dahil olduğu işkolunun belirlenmesi; sendikaların kuruluşu, sendika üyeliği, sendikaların faaliyet alanı, toplu iş sözleşmesi düzeyi, toplu iş sözleşmesi türleri, toplu iş sözleşmesi yetkisi gibi hususları doğrudan etkilemekte ve bu hususlar açısından büyük önem arz etmektedir. Bu nedenle işkolu kavramının Türk toplu iş hukuku sistemi içerisinde tabiri caizse belkemiği niteliğinde olduğu söylenebilecektir.
Çalışmamızda, bir işyerinin dahil olduğu işkolunun belirlenmesinin Türk toplu iş hukukunda bu derece öneme sahip olması nedeniyle öncelikle; işkolu kavramı, işkollarının ad ve sayısının hangi mevzuatla belirlendiği ve işkollarına dahil olan işlerin nasıl belirlendiği hususları üzerinde durulmuştur. Özellikle NACE Rev.2-Altılı Ekonomik Faaliyet Sınıflaması, sınıflamanın Avrupa Birliği ülkeleri açısından durumu ve işkollarına dahil olan işlerin belirlenmesindeki rolü dolayısıyla ülkemiz açısından ele alınmıştır. Ayrıca işkolunun belirlenmesinde birim olarak işyerinin esas alınması dolayısıyla işyeri kavramının doğru tanımlanması ve tespitinin önemi nedeniyle işyeri kavramı ve işyerinin sınırları da incelenmiştir. Son olarak işkolunun belirlenmesi usulü ele alınmıştır. Çalışmamızda halihazırdaki düzenlemelere olan etkisi ve önemi nedeniyle kimi zaman mülga kanunlardaki düzenlemelere yer yerilmiş, tartışmalı olan hususlarda ise doktrin görüşlerine ve Yargıtay kararlarına da değinilmiştir.

Abstract:
Although unionization is not explicitly prohibited on the basis of workplace and occupation in the Act No. 6356 on Trade Unions and Collective Agreements, the establishment of unions on the branch of activity of work has been adopted and collective bargaining has been shaped according to this principle. Determining the line of business a workplace is involved in; Establishment of unions, union membership, field of activity of unions, level of collective bargaining agreement, types of collective bargaining agreement, authority to collective bargaining directly affect and are of great importance in terms of these issues. For this reason, it can be said that the concept of branch of activity is the backbone of the Turkish collective labor law system.
In our study, determining the branch of activity in which a workplace is included is of such importance in Turkish collective labor law, so it is of priority; the subjects of the legislation on the business line, the name and number of the lines of business are determined and how the works included in the lines of business are determined. In particular, NACE Rev.2-Six Economic Activity Classification has been discussed in terms of our country due to the status of the classification in terms of European Union countries and its role in determining the jobs included in the branch of activities. In addition, the concept of workplace and the boundaries of the workplace were also examined due to the importance of the correct definition and determination of the concept of workplace, since the workplace as a unit is taken as a basis in determining the branch of activity. In our study, due to its effect and importance on the current regulations, the regulations in the abolished laws were sometimes given, and on controversial issues, the doctrinal views and Supreme Court decisions were also mentioned.