Covıd-19 pandemi sürecinde yetişkin bireylerde tıkınırcasına yeme bozukluğu belirtileri, belirsizliğe tahammülsüzlük ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasındaki ilişkiler
The relationship between binge eating disorder symptoms, intolerance to uncertainty and psychological resiliency levels in adult individuals during covid-19 outbreak
Yazar: DİLA BALÇIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZLEM MESTÇİOĞLU
İstanbul Okan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Aşırı yeme bozukluğu = Binge-eating disorder ; Belirsizliğe tahammülsüzlük = Intolerance of uncertainty ; Beslenme ve yeme bozuklukları = Feeding and eating disorders ; COVID 19 = COVID 19 ; Pandemiler = Pandemics ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Bu araştırmada, COVID 19 pandemi sürecinde erişkin bireylerde tıkınırcasına yeme davranışı, belirsizliğe tahammülsüzlük ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmaya 394 kişi katılmıştır. Katılımcılar, COVID 19 pandemi koşullarından dolayı, araştırmacı tarafından hazırlanan formlara çevrimiçi ortamda yanıt vermişlerdir. Araştırmada katılımcılara Kişisel Bilgi Formu, Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği, Rezzy Yeme Bozukluğu Ölçeği, Yeme Bozukluğu Değerlendirme Ölçeği ve Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği uygulanmıştır. Araştırmada, COVID 19 pandemisinde bireylerin bozulmuş yeme davranışı geliştirme durumu olup olmadığı ve bozulmuş yeme davranışının diyet öyküsü, cinsiyet, psikolojik dayanıklılık ve belirsizliğe tahammül düzeyleri tarafından yordayıcılığı incelenmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, 394 katılımcı arasından diyet öyküsü olanların tıkınırcasına yeme davranışının varlığına işaret eden ölçek puanlarının anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Ayrıca, daha önce psikolojik tanı almış olma değişkenine göre tıkınırcasına yeme davranışı puanları anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Öte yandan, fiziksel rahatsızlık tanısı almış olma, lise mezunu olmak, daha önce psikolojik tanı almış olma, düşük gelir düzeyine sahip olma değişkenleri bakımından katılımcıların psikolojik dayanıklılık puanlarının anlamlı düzeyde daha düşük olduğu saptanmıştır. Belirsizliğe tahammülsüzlük puanları ise daha önce psikolojik veya fiziksel rahatsızlık tanısı alanlarda ve bekarlarda anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Korelasyon bulguları doğrultusunda, tıkınırcasına yemenin dayanıklılık ve belirsizliğe tahammülsüzlük arasında anlamlı ilişkili olduğu bulunmuş, tıkınırcasına  yeme davranışının diyet öyküsü, kadın olmak ve belirsizliğe tahammülsüzlük puanlarının yüksek oluşu tarafından anlamlı düzeyde yordandığı sonucu elde edilmiştir. Araştırma bulguları COVID 19 pandemisinde değişen alışkanlıkların ve davranışların arka planındaki koruyucu ve risk faktörlerini yansıtmak açısından literature katkı sunduğu düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, the relationship between binge eating behavior, intolerance to uncertainty and psychological resilience levels in adult individuals during the COVID 19 pandemic was investigated. 394 people participated in the research. Due to the COVID 19 pandemic conditions, the participants responded to the forms prepared by the researcher online. Personal Information Form, Adult Resilience Scale, Rezzy Eating Disorder Scale, Eating Disorder Rating Scale and Uncertainty Intolerance Scale were applied to the participants in the study. In the study, it was investigated whether individuals developed impaired eating behavior during the COVID 19 pandemic and the predictor of impaired eating behavior by dietary history, gender, psychological resilience, and tolerance to uncertainty levels. According to the findings of the study, it was found that among the 394 participants, those with a history of diet had significantly higher scores on the scale indicating the presence of binge eating behavior. In addition, the binge eating behavior scores were found to be significantly higher than the variable of having a previous psychological diagnosis. On the other hand, it was determined that the psychological resilience scores of the participants were significantly lower in terms of being diagnosed with a physical disorder, being a high school graduate, having a previous psychological diagnosis, and having lower income levels. Intolerance of uncertainty scores were found to be significantly higher in those who were previously diagnosed with a psychological or physical disorder and in those who were single. In line with the correlation findings, it was found that binge eating was significantly associated with resilience and intolerance to uncertainty, and it was concluded that binge eating behavior was significantly predicted by diet history, being female, and high intolerance to uncertainty scores. It is thought that the research findings contribute to the literature in terms of reflecting the protective and risk factors behind the changing habits and behaviors in the COVID 19 pandemic.