Tip 1 diyabetli adölesanlarda hipoglisemi korkusunun, yaşam kalitesinin ve diyabulimia riskinin belirlenmesi
Determination of fear of hypoglycaemia, quality of life and risk of diabulimia in adolescents with TYPE 1 diabetes
Yazar: ŞÜKRİYE ELİF KUZUCUK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKNUR GÖKÇE YILDIRIM
Ankara Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışmada tip 1 diyabetli adölesanlarda diyabulimia riski, hipoglisemi korkusu ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi ve diyabulimia riskinin bunlar üzerindeki etkisini araştırmak  amaçlanmıştır. Çalışmaya 20 Şubat 2023- 1 Mayıs 2023 tarihleri arasında 59 kız, 71 erkek olmak üzere 130 adölesan dahil edilmiştir. Bireylerden 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı ve besin tüketim sıklığı formu uygulanmıştır. Ayrıca Virjinya Üniversitesi Düşük Kan Şekeri Ölçeği (adölesan-ebeveyn), Çocuklar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği (adölesan-ebeveyn), Diyabete Özgü Yeme Bozukluğu Ölçeği kullanılarak veriler toplanmıştır. Ek olarak antropometrik ölçümler alınmış ve HbA1c ve Açlık Kan Glikozu hasta dosyalarından kayıt edilmiştir. Araştırmaya konu olan katılımcıların yaş ortalamasının 15,48±1,35 (yıl) olduğu tespit edilmiştir. Adölesanların hipoglisemi korkusu puanları ile diyabet yaşı (p=0,040) ve BKİ z skoru (p=0,047) arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Adölesanların hipoglisemi korkusu puanları ile çocuk yaşam kalitesi puanları arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p<0,001). Adölesanların cinsiyetlerine göre DEPS-R puanları açısından anlamlı farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır (p>0,05). DEPS-R puanı ≥20  olan adölesanların HbA1c değerleri anlamlı düzeyde yüksek çıkmıştır (p=0,011). Sonuç olarak bu çalışmada diyabulimia riski olan adölesanların, riski olmayanlara göre, hipoglisemi korkusunun (p=0,026) anlamlı düzeyde daha fazla, yaşam kalitesinin ise daha düşük (p=0,04) olduğu bulunmuştur. Tüm Tip 1 diyabetli adölesanlara DEPS-R ölçeği uygulanarak diyabulimia riskinin belirlenmesine, bireylerin hipoglisemi korkusunun yüksek, yaşam kalitesinin düşük olmasına neden olan faktörlerin araştırılmasına ve tüm bunlara yönelik müdahale uygulamalarının yapılmasına ihtiyaç vardır. 

Anahtar Kelimeler: Diyabulimia, hipoglisemi korkusu, tip 1 diyabet, yaşam kalitesi, yeme bozukluğu

Abstract:
The aim of this study was to investigate the risk of diabulimia, the relationship between fear of hypoglycaemia and quality of life in adolescents with type 1 diabetes and the effect of the risk of diabulimia on them. Between 20 February 2023 and 1 May 2023, 130 adolescents (59 girls and 71 boys) were included in the study. A 24-hour retrospective food consumption record and food consumption frequency form were applied to the individuals. In addition, data were collected using the University of Virginia Low Blood Glucose Scale (adolescent-parent), Quality of Life Scale for Children (adolescent-parent), and Diabetes Specific Eating Disorder Scale. In addition, anthropometric measurements were taken and routinely measured HbA1c and Fasting Blood Glucose were obtained from patient files. The mean age of the subjects of the study was 15.48±1.35 (years). A statistically significant positive correlation was found between the fear of hypoglycaemia scores of adolescents and diabetes age and BMI z score (p<0.05). A statistically significant negative correlation was found between the fear of hypoglycaemia scores of (p=0,026) adolescents and child quality of life scores (p<0.05). It was concluded that there was no statistically significant difference in DEPS-R scores according to the gender of adolescents (p>0.05). HbA1c values of adolescents with DEPS-R score ≥20 were significantly higher (p=0.011). In conclusion, in this study, it was found that adolescents with diabulimia risk had significantly higher fear of hypoglycemia (p=0.026) and lower quality of life (p=0.04) than those without risk. There is a need to determine the risk of diabulimia by applying the DEPS-R scale to all adolescents with type 1 diabetes, to investigate the factors that cause individuals to have high fear of hypoglycemia and low quality of life, and to carry out intervention practices for all these.
Keywords: Diabulimia, fear of hypoglycaemia, type 1 diabetes, quality of life, eating disorder