Üniversite öğrencilerinde akademikmotivasyonun sınav kaygısı ile ilişkisindepsikolojik esnekliğin yordayıcı rolü
The predictive role of psychological flexibilityin the relationship of academic motivation andexam anxiety in university students
Yazar: BURAK FURKAN YAMANKALE
Danışman: DOÇ. DR. MERYEM KARAAZİZ
Yakın Doğu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışma, üniversite öğrencilerinde akademik motivasyonun sınav kaygısı ile
ilişkisinde psikolojik esnekliğin yordayıcı rolünün incelenmesi amacıyla yapılmıştır.
Çalışmanın örneklemini Yakın Doğu Üniversitesinde öğrenim gören 18- 49 yaş arası
264‟ü kadın ve 108 erkek olmak üzere toplamda 372 kişiden oluşturulmuştur.
Araştırmada kullanılan veriler; Sosyo-Demografik Bilgi Formu, Westside Sınav
Kaygısı Ölçeği, Akademik Motivasyon Ölçeği ve Psikolojik esneklik Ölçeği
katılımcılara sunulmuştur. Katılımcılardan elde edilen veriler, sınav kaygısı,
akademik motivasyon ve psikolojik esneklik değişkenleri ile negatif ve pozitif
ilişkilerdir. Araştırmanın sonuçlarına göre; sınav kaygısının bilişsel düzenleme,
duygusal düzenleme ve psikolojik dayanıklılık ile olumsuz yönde ilişkili olduğu
ortaya konulmuştur. İncelenilen değişkenlere göre bakıldığında psikolojik esneklik
ve alt boyutlarının demografik özelliklere göre farklılaşmalar gösterdiği görülmüştür.
Ayrıca sınav kaygı düzeyi ile akademik motivasyon arasında pozitif bir ilişkinin
olduğu ortaya konulmuştur. Öğrencilerin yaşamış oldukları sınav kaygılarında
psikolojik dayanıklılıkla ilişkisinde orta, bilişsel ve duygusal düzenlemeyle ilişkisine
bakıldığında çok düşük seviyede kabul edilebilecek etki büyüklükleri ortaya
konulmuştur. Yapılan çalışmada, kavramsal modelin ilk aşaması olarak bilişsel ve
duygusal esneklik durumlarının sınav kaygısı üzerinde negatif yönde ilişkisinin
olduğu gözlemlenmiştir. Bu duruma göre bilişsel ve duygusal düzenlemesi yüksek
olan öğrencilerin daha düşük seviyede sınav kaygısı ile karşılaştığı görülmüştür.
Bilişsel düzenlemelerin sınav kaygıları üzerindeki azaltıcı etkileri duygusal
düzenlemelere oranla çok daha yüksek olduğu ortaya konulmuştur. Model içinde yer
alan değişkenlerden akademik öz-yeterliğin akademik başarıyı olumlu yönde etkilemiş olduğu, başka bir anlatımla da güçlü akademik öz-yeterlik inançlarının
öğrencilerin başarılarına anlamlı bir katkısının olduğu bulunmuştur. Çalışmamız
kapsamında ki sonuçlara göre, öğrencilerin akademik başarılarının güçlü olmasının
ve içsel olarak motive olmanın azmi ve psikolojik dayanıklılığı arttırdığı, bunun da
onları daha mutlu ettiği ortaya konulmuştur. Bu durumda akademik başarılarını ve
içsel motivasyonu arttırmaya yönelik müdahale çalışmalarının önemine işaret
etmektedir. Akademik başarının güçlü olan bireyler daha yüksek performans gösterir
ve potansiyelini daha verimli kullanır. Bu da onları daha azimli ve psikolojik olarak
daha dayanıklı kılar.

Abstract:
This study was conducted to examine the predictive role of psychological flexibility
in the relationship between academic motivation and test anxiety in university
students. The sample of the study consisted of a total of 372 people, 264 women and
108 men, aged between 18-49, studying at Near East University. The data used in the
research; Socio-Demographic Information Form, Westside Exam Anxiety Scale,
Academic Motivation Scale and Psychological Flexibility Scale were presented to
the participants. The data obtained from the participants are negative and positive
relationships with the variables of test anxiety, academic motivation and
psychological flexibility. According to the results of the research; It has been
revealed that test anxiety is negatively related to cognitive regulation, emotional
regulation and psychological resilience. Considering the variables examined, it was
seen that psychological flexibility and its sub-dimensions differed according to
demographic characteristics. In addition, it has been revealed that there is a positive
relationship between the level of test anxiety and academic motivation. The effect
sizes that can be considered very low were revealed when the relationship between
the students' test anxiety and psychological resilience was moderate, and when the
relationship with cognitive and emotional regulation was examined. In the study, it
was observed that cognitive and emotional flexibility states, as the first stage of the
conceptual model, had a negative relationship on test anxiety. Accordingly, it was
observed that students with high cognitive and emotional regulation faced lower
levels of test anxiety. It has been shown that the reducing effects of cognitive
adjustments on test anxiety are much higher than emotional adjustments. It has been found that academic self-efficacy, one of the variables in the model, has a positive
effect on academic achievement, in other words, strong academic self-efficacy
beliefs have a significant contribution to students' success. According to the results
of our study, it has been revealed that the strong academic achievement of the
students and being internally motivated increase the determination and psychological
resilience, which makes them happier. In this case, it points to the importance of
intervention studies to increase their academic achievement and intrinsic motivation.
Individuals with strong academic success show higher performance and use their
potential more efficiently. This makes them more determined and psychologically
more resilient.