Hasan Ali Toptaş'ın romanlarına Foucault'nun özne kavramları çerçevesinde bir yaklaşım
An approach to Hasan Ali Toptaş' novels within the framework of Foucault's concepts of the subject
Yazar: UĞUR ÇAKO
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA APAYDIN
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Foucault, Michel = Foucault, Michel ; Postyapısalcılık = Postsructuralism ; Roman = Novel ; Toptaş, Hasan Ali = Toptaş, Hasan Ali ; Türk romanı = Turkish novel ; Özne = Subject

Özet:
XX. yüzyıl düşünürlerin önde gelen felsefecilerinden ve  kuramcılarından olan Michel Foucault (1926-1984) özne kavramına yönelik dile getirdiği eleştiri ve araştırmalarıyla modern felsefede özgün bir yer edinmiştir. Öznenin tarihsel gelişimi, kurumu ve tahribatına yönelik kullandığı kavramlarla modern ve postmodern  felsefede öne çıkmıştır. Foucaultcu özne arayışlarında tarihsel bağlamın, iktidar çözümlemelerin, söylemsel pratiklerin sonucu oluşan öznellik deneyimi düşünceleri incelenmiştir. Bu bağlamda da delilik, cinsel/lik,entelektüel, belirleyen ve belirlenen öznellik deneyimleri çözümlenmiştir. Bu kavramların dil, edebiyat vb. alanlarda araştırılmasına ve romanlarda uygulanmasına yönelik farklı yorumlamalara ve bakış açılarına olanak sunmuştur. Bu çalışmamızda Foucault'nun özne arayışları çerçevesinde postmodern Türk edebiyatının önemli yazarlarından Hasan Ali Toptaş'ın Gölgesizler, Sonsuzluğa Nokta, Bin Hüzünlü Haz, Uykuların Doğusu, Kuşlar Yasına Gider, Kayıp Hayaller Kitabı,Heba romanlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmamız yedi ana başlık altında yapılmıştır. 'Gölgesizler'de Özne Arayışı' adlı birinci bölümde Foucault'nun özne tanımı esas alınarak romandaki özneler irdelenmiştir.  'Sonsuzluğa Nokta'da Özne Arayışı' adlı bölümde de özne arayışları, 'Bin Hüzünlü Haz'da Özne Arayışı' bölümünde de yine öznelerin arayışı üzerinde durulmuştur. 'Uykuların Doğusu'nda Özne Arayışı' adlı bölümde özne arayışları incelenmiştir. 'Kuşlar Yasına Gider' de Özne Arayışı' adlı bölümde özne arayışları sürdürülmüştür. 'Kayıp Hayaller Kitabı'nda Özne Arayışı' adlı bölümde özneler bulunmaya çalışılmıştır. 'Heba'da Özne Arayışı' isimli de bölümde öznelerin varlığı incelenmiştir. Foucault'nun özne anlayışından hareketle romanlarda özne kavramı incelenip romanlardaki karakterlere uygulanmıştır.
Anahtar kelimeler: Hasan Ali Toptaş, Michel Foucault, Postyapısalcılık, Özne Arayışı.

Abstract:
XX. Michel Foucault (1926-1984), one of the leading philosophers and theorists of the 20th century thinkers, has gained a unique place in modern philosophy with his criticism and research on the concept of subject. He has became prominent in modern and postmodern philosophy with the concepts used for the historical development, institution and destruction of the subject. In the Foucauldian search for the subject, the ideas of the experience of subjectivity, which are the results of historical context, power analyzes, and discursive practices, have been examined. In this context, experiences of insanity, sexuality, intellectual, determining and determined subjectivity are analyzed. It has given opportunity the concepts to researched in language, literature etc and different imterpretations and perspectives for its application in novels. In this study, within the framework of Foucault's subject search it is aimed to the novels of Hasan Ali Toptaş, one of the important writers of postmodern Turkish literature, Gölgesizler, Sonsuzluğa Nokta, Bin Hüzünlü Haz, Uykuların Doğusu, Kuşlar Yasına Gider, Kayıp Hayaller Kitabı, Heba. This study was carried out under seven main topic. In the first episode called "Searching for the Subject in the Gölgesizler", the subjects in the novel were examined with respect Foucault's definition of subject. In the episode called searching subject in ''Sonsuzluğa Nokta" and in the episode called "Searching Subject in Bin Hüzünlü Haz", the search for the subject is also emphasized. In the episode called "Searching Subject in the Uykuların Doğusu" the search for the subject has been examined. In the episode called "The Search Subject in Kuşlar Yasına Gider", the subject continued. In the episode called "Searching Subject in the Kayıp Hayaller Kitabı". In the episode called "Searching subject in Heba" the existence of the subjects was examined. From Foucault's understanding of the subject, the concept of subject in the novels was examined and applied to the characters in the novels.

Keywords: Hasan Ali Toptaş, Michel Foucault, Poststructuralism, Search for the Subject.