Edirne il merkezindeki yaşlılarda aile fonksiyonelliği ve etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of family functionality and affecting factors of the elderly in Edirne provincial center
Yazar: SEVGİ AKYOL DURGUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖNDER SEZER
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Çalışmamızda Edirne il merkezinde yaşayan yaşlıların aile fonksiyonelliğinin ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır.
	Çalışma Edirne il merkezindeki Aile Sağlığı Merkezleri'ne kayıtlı, 65 yaş ve üzeri 394 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, katılımcıların sosyodemografik özelliklerini, kronik hastalık durumlarını, aile üyeleri ile ilişkilerini sorgulayan 26 soru ve Aile APGAR (adaptation, partnership, growth, affection, resolve) Ölçeğini içeren 5 soruluk anket ile toplanmıştır.
Çalışmada elde edilen anket verilerinin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk testleri, histogram ve olasılık grafikleri, çarpıklık basıklık değerleri ile belirlenmiştir. Tanımlayıcı istatistikler, Mann Whitney U, Kruskal Wallis ve Spearman korelasyon testleri kullanılmıştır. Çoklu grupların ileri analizinde de Bonferroni düzeltmesi yapılmıştır. Analizlerde p<0,05 anlamlı kabul edilmiştir.
Katılımcıların %56,6'sı kadın olup yaş ortalaması 70,47±5,28 yıl olarak bulunmuştur. En sık görülen kronik hastalık da hipertansiyon (%67,8) olarak görülmüştür. Katılımcıların Aile APGAR'ından (adaptation, partnership, growth, affection, resolve) aldıkları puanın ortalaması 8,65±2,17 şeklinde olup katılımcıların %87,1'inin aile fonksiyonelliğinin yüksek ,%8,1'inin orta, %4,8'inin düşük olduğu bulunmuştur.
Çalışmamızda yaş, aylık hane geliri, sosyal güvence varlığı, aile üyeleri ile ilişkileri, evde yalnız yaşama, sigara kullanma durumu ve evde bakıma muhtaç biri varlığı ile APGAR (adaptation, partnership, growth, affection, resolve) puanları arasında anlamlı ilişki saptanmıştır.
Aile hekimleri yaşlı kişilerin aile dinamiklerini belirlemeli, fonksiyon bozukluklarını tespit etmelidir. Aile ilişkilerini güçlendirmeyi teşvik ederek yaşlılara sağlanan bakımın kalitesini iyileştirmeyi ve aktif yaşlanmayı sağlamayı amaçlamalı, bu konularda öneri ve müdahalelerde bulunmalıdır.

Anahtar kelimeler: aile, fonksiyonel durum, Aile APGAR Ölçeği, yaşlılar, Aile Hekimliği

Abstract:
In our study, it was aimed to determine the family functionality and affecting factors of the elderly, living in Edirne city center.
The study was carried out with 394 participants aged 65 and over, registered to Family Health Centers in the Edirne city center. The data were collected by a questionnaire with 26 questions questioning the sociodemographic characteristics of the participants, their chronic disease status, and their relationships with family members, and a 5-question questionnaire including the Family APGAR (adaptation, partnership, growth, affection, resolve) Scale.
The suitability of the questionnaire data obtained in the study to normal distribution was determined by Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests, histogram and probability graphs, skewness kurtosis values. Descriptive statistics, Mann Whitney U, Kruskal Wallis and Spearman correlation tests were used. Bonferroni correction was also made in the further analysis of multiple groups. p<0.05 was considered as statistically significant.
Women were 56.6% of the participants and the mean age was found to be 70.47±5.28 years. The most common chronic disease was hypertension (67.8%). The average score of the participants from the Family APGAR (adaptation, partnership, growth, affection, resolve) was 8.65±2.17, and it was found that 87.1% of the participants had high family functionality, 8.1% had medium and 4.8% had low functionality.
In our study, a significant relationship was found between age, monthly household income, social security, relationships with family members, living alone at home, smoking status, and the presence of someone in need of care at home, and APGAR (adaptation, partnership, growth, affection, resolve) scores.
Family physicians should determine the family dynamics of elderly people and detect dysfunctions. It should be aimed to improve the quality of care provided to the elderly and ensure active aging by encouraging strengthening family relationships, and making suggestions and interventions on these issues.

Keywords: family, functional status, Family APGAR Scale, elderly, family medicine