FKBP5, ADCY8 ve 5-HTTLPR GEN gen polimorfizmlerinin dissosiyatif kimlik bozukluğuyla ilişkisi
The relationship of FKBP5, ADCY8 ve 5-HTTLPR GEN gene polymophisms and dissociative identity disorder
Yazar: FERZAN TAYMUR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ASOĞLU ; DOÇ. DR. ÖZLEM ÖZ
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Dissosiyatif bozukluklar = Dissociative disorders ; Dissosiyatif yaşantılar = Dissociative experiences ; Genetik = Genetics ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı, dissosiyatif semptomlarla ilişkilendirilen FKBP5
(rs3800373.rs1360780), ADCY8 (rs263232) ve 5-HTTLPR (rs25531) tek nükleotid gen
polimorfizimlerinin DKB tanısı olan hastalar ile ilişkisini belirlemek; çocukluk çağı örseleyici
yaşantıları ile bu gen polimorfizmleri arasında nasıl bir ilişki bulunduğunu irdelemek; DKB'nin ortaya
çıkmasında, dissosiyatif semptomlarının şiddetinde, gen-çevre etkileşiminin rolüne dair yeni bulgulara
ulaşmaktır.
Yöntem: Çalışmaya Harran Üniversitesi Hastanesi Psikiyatri ABD polikliniklerine
araştırmanın yapıldığı tarihlerde ayaktan başvuran DSM-V kriterlerine göre Dissosiyatif Kimlik
Bozukluk tanısı almış 50 hasta ve yaş-cinsiyet eşleştirilmiş 18 yaş üstü 50 sağlıklı gönüllü dahil
edilmiştir. Biri doçent diğeri araştırma görevlisi olan iki psikiyatri doktoru tarafından ayrı ayrı klinik
görüşmeyle tanıları netleştirildi. Hasta ve kontrol grubuna çalışma hakkında bilgi verildikten
sonra çalışmaya katılmayı kabul eden ve çalışmaya dahil edilme ölçütlerini karşılayan hasta ve kontrol
grubuna Sosyodemografik Formu, Çocukluk Çağı Travma Ölçeği(CTQ-28), Disosiyatif Yaşantılar
Ölçeği (DES) uygulandı. Hasta ve kontrol grubundaki her bireyden EDTA'lı tüplere 4ml periferik kan
örnekleri alındı. Harran Üniversitesi Genetik Tanı Birimi Laboratuvarı'nda 100 olgunun periferik kan
örneklerinden DNA izolasyonu Roche Genomic DNA Mini Kit kullanılarak yapıldı.
Bulgular: Hasta grubunda FKBP5 Rs1360780 tek nükleotid polimorfizmin CT genotipine
sahip olanların oranı (%64) kontrol grubuna göre (%20) anlamlı olarak daha yüksek tespit edilmiştir.
Rs1360780 CT genotipin DES patolojik ve DES ortalama puan üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu
görülmüştür. Ayrıca CT genotipi, çocukluk çağında fiziksel ihmale uğramış olanlarda DES patolojik
ve DES ortalama puan üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu görülmektedir. FKBP5 Rs1360780 ile intihar
girişim arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. CT genotipine sahip hastalarda intihar girişimi oranı
(%57.1), TT genotipine sahip hastalarda intihar girişimi oranına göre (%13.8) daha yüksek
bulunmuştur. Kontrol grubunda ise FKBP5 Rs1360780 tek nükleotid polimorfizmin TT( %80)
genotipi oranı, hasta gurubuna göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. FKBP5 rs3800373 5-
HTTLPR rs25531 ve ADCY8 rs263232 polimorfizmlerinde hasta ve kontrol gurubu arasında anlamlı
bir farklılık saptanmamıştır.
Sonuç: FKBP5 rs1360780 CT genotiple ilgili bu bulgu literatürde DKB'nin genetik
nedenlerini aydınlatmaya yönelik elde edilen ilk bulgudur. Bu polimorfizmin DKB'de risk
analizlerinde fayda sağlayabileceği, özellikle ailesinde DKB bulunan sağlıklı bireylerde CT genomu
taşıyanlarda ileride DKB riskinin yüksek olabileceği öngörülebilir.
DKB etiyolojisinin arkasındaki genetik mekanizmalardan birinin FKBP5 rs1360780 CT
genotipi olabileceği öngürülmüştür. Bu genotipin DKB'nin gelecekteki terapötik, tanısal ve prognostik
ilerlemeler için bir temel olarak dikkatle ele alınması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Ayrıca CT genotipin DKB gelişmesinde erken çevresel etkenlere karşı bir duyarlılık yaratarak
DKB gelişiminde gen ve çevrenin etkileşim halinde olduğu, DKB hastalarını intihara karşı savunmasız
bıraktığı, hemen her psikiyatrik hastalığın bir parçası haline gelen dissosiyatif semptomların önemli bir
genetik ayağı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Dissosiyatif Bozukluklar, Dissosiyatif Kimlik Bozukluğu, Disosiyatif
Semptomlar, Polimorfizm, Genetik, FKBP5, ADCY8, 5-HTTLPR, Gen/Çevre

Abstract:
Objective: The aim of our study was to determine the relationship between
FKBP5(rs3800373.rs1360780), ADCY8 (rs263232) and 5-HTTLPR (rs25531) single nucleotide gene
polymorphisms, which are associated with dissociative symptoms, and patients with DID; to examine
the relationship between childhood traumatic experiences and these gene polymorphisms; to reach new
findings on the role of gene-environment interaction in the emergence of DID and the severity of
dissociative symptoms.
Method: Fifty patients diagnosed with Dissociative Identity Disorder according to DSM-V
criteria, who applied to the Harran University Hospital Psychiatry out patient clinics at the time of the
study, and 50 age-sex matched healthy volunteers over 18 years of age were included in the study. The
diagnoses were clarified by separate clinical interviews by two psychiatrists, one of whom was an
associate professor and the other a research assistant. After the patients and control group were
informed about the study, the Sociodemographic Form, Childhood Trauma Scale (CTQ-28), and
Dissociative Experiences Scale (DES) were administered to the patients who agreed to participate in
the study and met the inclusion criteria, and to the control group. 4ml peripheral blood samples were
taken into tubes with EDTA from each patient and each individual in the control group. DNA isolation
from peripheral blood samples of 100 cases in Harran University Genetic Diagnosis Unit Laboratory
was performed using Roche Genomic DNA Mini Kit.
Fındıngs: The proportion of patients with the CT genotype of FKBP5 Rs1360780 single
nucleotide polymorphism was found to be significantly higher (64%) in the patient group compared to
the control group (20%). Rs1360780 CT genotype was found to have a significant effect on DES
pathological and DES mean score. In addition, it is seen that CT genotype has a significant effect on
DES pathological and DES mean scores in those who have suffered physical neglect in childhood. A

significant correlation was found between FKBP5 Rs1360780 and suicide attempt. In patients with the
CT genotype, the rate of patients with a suicide attempt (57.1%) was higher than the rate of patients
with a suicide attempt (13.8%) in patients with the TT genotype. In the control group, the FKBP5
Rs1360780 single nucleotide polymorphism TT (80%) genotype ratio was found to be significantly
higher than the patient group. No significant difference was found between the patient and control
groups in FKBP5 rs3800373 5-HTTLPR rs25531 and ADCY8 rs263232 polymorphisms.
Result: This finding related to the FKBP5 rs1360780 C/T genotype is the first in the literature
to elucidate the genetic causes of DID. It can be predicted that this polymorphism may be beneficial in
risk analysis in DID, and that the risk of DID may be higher in the future, especially in healthy
individuals with a family history of DID and those with a CT genome.
It was predicted that one of the genetic mechanisms behind the etiology of DID may be the
FKBP5 rs1360780 C/T genotype. It was concluded that DID of this genotype should be carefully
considered as a basis for future therapeutic, diagnostic and prognostic advances.
In addition, it has been concluded that the CT genotype by creating a sensitivity to
environmental factors early in the development of DID and that the gene and environment interact in
the development of DID, leaving DID patients vulnerable to suicide and dissociative symptoms, which
have become a part of almost every psychiatric disease, have an important genetic component.
Keywords: Dissociative Disorders, Dissociative Identity Disorder, Dissociative Symptoms,
Polymorphism, Genetics, FKBP5, ADCY8, 5-HTTLPR, Gene/Environment