Tall oil'in değerlendirilmesi
Utilization of tall oil
Yazar: ALİ DELİBAŞ
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH ÇOBAN
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Tall oil, sülfat prosesini kullanan kağıt fabrikalarından elde edilen bir yan üründür. Tali oil üç bileşen ihtiva etmektedir. Bunlar yağ asitleri, reçine asitleri ve sabunlaşmayan kısımlardır. Türkiye'de Çaycuma, Dalaman ve Silifke'de olmak üzere üç tane kağıt fabrikası vardır. Yaklaşık olarak 4700 mT/yıl tall oil Çaycuma ve Silifke'deki fabrikalarda üretilmektedir. Bu maddeden gelişmiş ülkelerde pek çok değerlendirme şekli bulunurken, Türkiye'de birkaç firma tarafından kullanılmaktadır. Bu fabrikalar tarafından kullanılan tall oil miktarı azdır ve çok faydalı değildir. Bu çalışmanın amacı Türkiye'de üretilen tali oilin değerlendirilmesidir. Yukarıda bahsedilen fraksiyonlar ayrılarak, her bir fraksiyon ile çalışılmıştır. Yağ asitleri fraksiyonu biodiesel üretiminde kullanılmış ve biodiesel üretimini etkileyen faktörler tayin edilmiştir. Çalışmalarda asidik esterleşmenin uygun olduğu, bazik esterleşmenin uygun olmadığı bulunmuştur. Reçine asidi fraksiyonu, kömür briketlerinin üretiminde bağlayıcı olarak veya bağlayıcı karışımında kullanılmıştır. Sonuçlar 100% tall oil reçine asitlerinin bağlayıcı olarak uygun olmadığım göstermiştir. Reçine asitlerinden suda çözünmeyen bağlayıcılar üretilmesine rağmen, bu briketler çok zayıf ve ısıtılmaları esnasında şeklini koruyamamaktadrr. Melas ile harmanlandığında optimum tall oil yüzdesi 25% olarak bulunmuştur. Tali oilin sabunlaşmayan fraksiyonu, tıp için önemli olan sterolleri ihtiva etmektedir. Steroller farklı yöntemler ile ayrılarak saflaştınlmıştır. Saflaştırıldıktan sonra, sterolün kolesterol üzerine etkisi spektrofotometrik yöntem ile çalışılmıştır. Sterollerin kolesterolü, kolesterol azaltıcı olarak kullanılacak şekilde azalttığı bulunmuştur.Anahtar kelimeler: tall oil, tall oil destilasyonu, biodiesel, bağlayıcı, sterol

Abstract:
Tall oil is a by-pruduct of pulping plant using sulphate process. It contains three main components. These are fatty acids, resin acids and unsaponifiables. There are three paper plant in Turkey. Their names are Çaycuma, Dalaman and Silifke paper plants. About 4700 mT/ year tall oil is produced in Çaycuma and Silifke plants. Altough, in developed countries, there are many ways of utilization of these valuable products, unfortunately only a few companies have been using it in Turkey. The amount of tall oil used by these companies is very small. The aim of this study is to utilize the tall oil produced in Turkey efficiently. The above mentioned fractions of the tall oil were studied separately. Fatty acid fractions were used in the productions of biodiesel and the factor afffecting the production of biodiesel were determined. It was found that the acidic esterification is suitable process but basic esterification is not. Resin acid fractions were used as a binder or part of the binder in the production of coal briquettes. The results showed that 100% tall oil resin acids is not suitable for the briquette binding. Altough the briquettes produced by using resin acid alone as a binder do not dissolve in water, but these briquettes were very brittle and loose their shape on heating. The optimum percentage of tall oil in the binder blend was found to be 25% if blended with molasses. Unsaponiflable fraction of tall oil contains sterols which are very important chemicals in medicine. The sterols were separeted and purified by using different procedures. After purification of these sterols on the cholesterols were studied by using spectrophotometric method. It was found out that the sterols consumes cholesterols effectively and can be used in cholesterol lowering.Key Words: tall oil, tall oil destination, binder, sterols, biodiesel