Sıçanlarda kronik öngörülemeyen hafif stresle indüklenen depresyon modelinde propolisin serotonin düzeyine etkisinin değerlendirilmesi /
Yazar: ALİ TAŞKIRAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FADİME CANBOLAT
Üsküdar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Biyoloji Ana Bilim Dalı / Moleküler Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Depresyon toplumda en sık görülen duygu durumu bozukluklarından birisidir ve psikoterapilerle birlikte en yaygın kullanılan tedavi yöntemi antidepresanlardır. Monoamin hipotezinden yola çıkarak geliştirilen antidepresanların etkinliği araştırılmakla birlikte, ilaçların yanı sıra antidepresan benzeri etki gösteren bitkisel kaynaklı ürünlere yönelim artmaktadır. Araştırmacılar tarafından da ilgiyle takip edilen bu konudan hareketle kronik öngörülemeyen stres modeli ile indüklenen depresyon modeli oluşturulmuş sıçanlarda propolisin serotonin seviyelerine etkisi incelenmiştir. Çalışmada Wistar-Albino erkek sıçanlar kullanılmıştır ve propolis, stres, stres+propolis, kontrol şeklinde dört gruba ayrılmıştır. Her bir gruba 8 hayvan atanmıştır. Stres gruplarına 60 gün boyunca deney protokolü uygulanmış, hayvanlar farklı stresörlere maruz bırakılmıştır. Propolis ekstresi (100 mg/kg) deney protokolü boyunca propolis ve stres+propolis gruplarına oral yoldan uygulandı. Depresyon modellemesi sonucunda davranış değerlendirmesi için Zorunlu Yüzme Testi, Sükroz Tercih Testi, Yükseltilmiş Artı Labirent Testi uygulandı. LC-MS/MS yöntemi ile İdrarda serotonin ve metabolitinin miktar tayin analizi için 24 saatlik idrar örnekleri toplandı. Hayvanlar deney süreci sonucunda sakrifiye edildi ve gelecek araştırmalarda kullanılmak üzere kan, beyin ve karaciğer örnekleri alındı. Davranış testlerinin sonuçlarına bakıldığında gruplar arasında anlamlı bir farklılaşma olduğu görüldü. Yüzme testindeki immobilizasyon süresi ve sükroz tercih miktarı bakımından stres grubunun farklılaştığı; labirent testinde kapalı kolda kalma süresi stres grubunda, açık kolda kalma süresi propolis gruplarında   farklılaştırma göstermiştir. Serotonin ve metaboliti seviyelerinde ise gruplar arasında anlamlı bir farklılık elde edilmemiştir. Elde edilen bulgular literatür doğrultusunda tartışılmıştır.

Abstract:
Depression is one of the most common mood disorders and the most commonly used treatment method of its is antidepressants, along with psychotherapies. Although the efficacy of antidepressants developed based on the monoamine hypothesis is being investigated, there is an increasing trend towards herbal products with antidepressant-like effects as well as drugs. Based on this issue, which was followed with interest by the researchers, the effect of propolis on serotonin levels was investigated in rats in which a chronic unpredictable stress model induced depression model was created. Wistar-Albino male rats were used in the study and were divided into four groups as propolis, stress, stress+propolis, and control. Eight animals were assigned to each group. The experimental protocol was applied to the stress groups for 60 days, and the animals were exposed to different stressors. Propolis extract (100 mg/kg) was administered orally to propolis and stress+propolis groups throughout the experimental protocol. The Forced Swimming Test, the Sucrose Preference Test, and the Elevated Plus Maze Test were used to evaluate the behavior as a result of the depression modeling. 24-hour urine samples were collected for the analysis of serotonin and its metabolite in urine by LC-MS/MS method. The animals were sacrificed as a result of the experimental process and blood, brain, and liver samples were taken for use in future research. When the results of the behavioral tests were examined, it was seen that there was a significant difference between the groups. The stress group differed in terms of the immobilization time in the swimming test and the amount of sucrose preference; In the maze test, the time of staying in the closed arm showed differentiation in the stress group and the time in the open arm in the propolis groups. There was no significant difference between the groups in the levels of serotonin and its metabolites. The findings were discussed in accordance with the literature.