Antinötrofil sitoplazma antikoru ilişkili vaskülit hastalarında genetik altyapının araştırılması:HLA sınıf 2 genotip analizi
Investigating the genetic background of antineutrophil cytoplasmic antibody-associated vasculitides: HLA class 2 genotype analysis
Yazar: BURAK İNCE
Danışman: PROF. DR. SEVİL KAMALI
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Genetik = Genetics ; Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Genetik = Genetics ; Genotip = Genotype ; HLA antijenleri = HLA antigens ; Vaskülit = Vasculitis ; Vaskülit-merkez sinir sistemi = Vasculitis-central nervous system

Özet:
GİRİŞ: Antinötrofil sitoplazma antikorları (ANCA) ile ilişkili vaskülitler (AAV), genetik yatkınlık zemininde, çevresel etkenlerle ortaya çıkan kompleks bir hastalık grubudur. AAV içerisinde, granülomlu polianjiitis (GPA), mikroskopik polianjiitis (MPA), eozinofilik granülomlu polianjiitis (e-GPA) ve böbreğe sınırlı AAV yer alır. Avrupa, Kuzey Amerika ve Japonya'da yürütülen biyomoleküler çalışmalarda, coğrafi dağılım farklılıkları gösteren risk allelleri saptanmıştır. Çalışmamızda, Türk AAV kohortunda HLA Sınıf 2 genotiplemesi ile elde edilen verilerin, sağlıklı popülasyon verileri ve diğer toplumlarda bildirilen verilerle karşılaştırılması planlanmıştır.  
YÖNTEM: "Chapel Hill Konsensüs Kriterleri (2012)"ne göre AAV tanısı ile, İstanbul ve Cerrahpaşa Tıp Fakülteleri Romatoloji BD'da izlenmekte olan, 18-75 yaş arası 75 hasta ve başlangıçta hedeflenen yaş ve doğum yeri açısından uyumlu 200 sağlıklı kontrol vakasından verilerine ulaşılabilen 48 sağlıklı böbrek transplant vericisi preliminer analiz için değerlendirildi. Hastaların klinik semptom ve bulguları, ANCA sonuçları (İİF ve ELISA) ve diğer rutin laboratuar verileri kaydedildi. Aydınlatılmış onam alınan her hastadan, 10 cc'lik EDTA'lı tüpe kan örnekleri alındı. İTF Tıbbi Biyoloji AD'de DNA izolasyonu ve yüksek çözünürlüklü HLA Sınıf 2 genotiplemesi uygulandı. AAV'li hastalar, klinik (GPA,e-GPA, MPA) ve ANCA serotiplemesine göre (MPO-AAV, PR3-AAV) alt gruplara ayrıldı. AAV hastaları ve sağlıklı popülasyondan elde edilen sonuçların karşılaştırmalı analizi için ki-kare testi kullanıldı. P<0.05 değeri anlamlı kabul edildi.  
BULGULAR: Hastaların %71'i GPA, %21'i MPA, %8'i e-GPA tanılarıyla takip edilmekteydi. ANCA, hastaların %86'sında pozitif (PR3-ANCA %52, MPO-ANCA %33), %14'ünde negatif saptandı. AAV grubunda HLA-DPB1*04 sıklığı, sağlıklı kontrol (SK) grubuna gore anlamlı oranda düşük saptandı. (%36 vs. %81 p<0.01, OR=0.15 %95 GA 0.06-0.34). GPA ve MPA'da da benzer şekilde anlamlı fark mevcuttu. (%41 vs %81 p<0.01; %25 vs %81 p<0.01). Serotipik alt grupların karşılaştırılmasında, yalnızca MPO-AAV'de HLA-DQB1*03 alleli SK'ya göre anlamlı düzeyde yüksek saptandı. (%84 vs. 61 p=0.027 OR=3.75 %95 GA 1.11-12.6).
SONUÇ: Türk AAV hastalarında, yüksek çözünürlükte HLA genotiplemesi uygulanan ilk çalışmanın preliminer sonuçlarına göre, HLA-DPB1*04 allel sıklığının, Avrupa verilerinin aksine AAV'de anlamlı düşük olduğu görüldü. HLA-DQB1*03 alleli Avrupa ve Japonya'da yapılan çalışmalarla uyumlu biçimde serotipik alt gruplardan MPO-AAV grubunda yüksek, ancak klinik alt gruplarla ilişkisiz saptanmıştı. Bu veri, diğer popülasyonlardan elde edilen verilerin de öne sürdüğü şekilde, hastalığın genetik alt yapısının, serotipik AAV alt gruplarının gelişiminde belirleyici rol oynayabildiğini desteklemektedir.  Hedeflenen hasta ve sağlıklı kontrol sayılarına ulaşıldığında, HLA Sınıf 2 genlerinin, AAV alt gruplarında risk faktörü olarak katkısını daha gerçekçi biçimde ortaya koymak mümkün olacaktır.

Abstract:
BACKGROUND: ANCA associated vasculitides (AAV) is a very rare group of disease defined as complex disorders caused by the interaction of genetic and environmental triggering factors. This group consists of granulomatosis with poliangiitis (GPA), eosinophilic granulomatosis with poliangiitis (e-GPA), microscopic poliangiitis (MPA) and renal-limited AAV. Certain risk alleles have been shown by biomolecular studies reported from different geographic regions such as Europe and Asia, in AAV. We aimed to compare the HLA Class 2 genotypes of Turkish AAV population with the healthy Turkish subjects and the previously reported data of AAV cohorts from other countries.  
METHOD: Seventy-five patients (aged between 18-75 years and diagnosed as AAV according to 2012 Chapel Hill Criteria) who were recruited from Rheumatology Divisions of Istanbul and Cerrahpaşa Faculties of Medicine were enrolled into the study. Forty-eight age- and birthplace- matched kidney donors who were chosen for the initial preliminary analysis from the targeted 200 Turkish subjects were included as healthy controls. Clinical and laboratory findings including ANCA results (both IIF and ELISA) were noted into a pre-defined protocol. Patients were classified according to the clinical subgroups (GPA, e-GPA, MPA) and ANCA serotypes (MPO-AAV, PR3-AAV). Blood samples collected into EDTA-treated tubes pooled in Istanbul Faculty of Medicine, Department of Medical Biology Laboratory. DNA extraction and high resolution HLA Class 2 genotyping were performed. Chi-square test was used for comparison analysis. P value lower than 0.05 accepted as statistically significant.   
RESULTS: AAV patients were classified as GPA (71%), MPA (21%), e-GPA (8%) and PR3-AAV (52%) and MPO-AAV (33%). HLA-DPB1*04 allele frequency was significantly lower in the AAV group (%36 vs. %81 p<0.01, OR=0.15 %95 CI 0.06-0.34). This allele was also significantly lower in clinical subgroups, GPA (41% vs. %81 p<0.01) and MPA (25% vs. 81% p<0.01). HLA-DQB1*03 allele frequency was significantly higher in MPO-AAV group than healthy subjects. (84% vs. 61% p=0.027 OR:3.75 %95 CI 1.11-12.6).  
CONCLUSION: In this study, we demonstrate the results of the preliminary analysis of the HLA Class 2 genotyping in Turkish AAV patients. We found negative correlation between HLADPB1*04 and AAV, in opposition to the results reported from different European AAV cohorts. The increased frequency of HLA-DQB1*03 in Turkish MPO-AAV patients, as similar as the reported data from European and Asian AAV cohorts, is thought to be promising for revealing the contribution of HLA Class 2 genes in AAV pathogenesis. It would be possible to draw more realistic conclusions when we reach the targeted patient and healthy control numbers.