Karotis endarterektomi cerrahisinde serebral desatürasyonun hastanın kognitif fonksiyonlarına etkisi
The effect of cerebral desaturation on patient's cognitive functions in carotid endarterectomy surgery
Yazar: ASLAN ZAFER ATILGAN
Danışman: PROF. DR. FATMA ZEKİYE AŞKAR
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Karotis   endarterektomi   (KEA)   ileri   derece   karotis   arter   stenozu   olan   hastalardaetkinliği kanıtlanmış cerrahi  bir  prosedürdür. Operasyon  sırasında  internal  karotis  arterinklemplenmesiyle oluşan serebral hipoperfüzyon yeni bir inme gelişimine veya mevcut hasarınalevlenmesine neden olabilir. Near-infrared spektroskopi (NIRS) serebral oksijenasyonunundevamlı   ve   non-invaziv   olarak   görüntülenmesini   sağlayarak,   kritik   hastalarda   serebralhipoperfüzyona   bağlı   serebral   iskeminin   erken   dönemde   saptanmasına   ve   oluşabilecekkomplikasyonların   azaltılmasına   olanak   sağlamaktadır.   Postoperatif   kognitif   disfonksiyon(POKD)   ise   cerrahiyi   ve   anesteziyi   takiben   görülebilen   bilişsel   fonksiyonlardakideğişikliklerdir.   Karotis   endarterektomi   operasyonları   sonrası   görülebilmektedir.   POKDdeğerlendirilmesinde   nöropsikometrik   testlerden   biri   olan   standartize   mini   mental   test(SMMT) sıkça kullanılmaktadır. Çalışmamızda karotis endarterektomi ameliyatlarında NIRSile   tespit   edilen   serebral   desaturasyonun   POKD'a   sebep   olup   olmadığını   prospektif   vegözlemsel olarak değerlendirmeyi amaçladık.Genel anestezi altında karotis endarterektomisi geçiren toplam 48 hasta çalışmayaalındı. Hastaların operasyon öncesi bazal (T1), entübasyon sonrası (T2), kros klemp öncesi(T3), kros klemp sonrası 5.dk (T4), kros klemp sonrası 10.dk (T5), kros klemp kalktıktansonra 5.dk (T6), ekstübasyon öncesi (T7) ve ekstübasyon sonrası (T8) hemodinamik verilerive   NIRS   değerleri   kaydedildi.   Hastalara   preoperatif   1.gün   ve   postoperatif   2.gün   SMMTuygulandı.Hastaların   %33'ünde   serebral   desatürasyon   görüldü.   İnternal   karotis   artere   krosklemp   sonrası   erken   dönemde   (kross   sonrası   ilk   5   dk)   rejyonel   serebral   oksijensaturasyonunda   (rSO2)   anlamlı   düşmelerin   olduğu,   ilerleyen   kross   klemp   sürelerinde   budeğerlerin giderek yükseldiği ve operasyon sonu, bazal değerlere yaklaştığı veya geçtiği tespitedildi. Operasyon sonrası erken dönemde POKD saptanmadı.Sonuç olarak NIRS bölgesel serebral hipoperfüzyonu göstermede etkin ve pratik biryöntemdir.  Ancak bu   göstergenin POKD  ile   ilişkili  olabileceğini  çalışmamız  sonuçlarınadayanarak söyleyebilmek  mümkün değildir. Serebral  hipoperfüzyon  farkındalığı  açısındanintraoperatif NIRS kullanılmasını öneririz

Abstract:
Carotid endarterectomy (CEA) is an estabilished surgery procedure in patients withhigh-grade carotid artery  stenosis. Cerebral hypoperfusion   after clamping internal  carotidartery can cause the development of a new stroke or can aggravate existing damage. Near-infrared (NIRS) spectroscopy provides monitoring continously and non-invasively cerebraloxigenation,   in   critical   patients,   early   detection   of   cerecerebral   iscemia   due   to   cerebralhypoperfusion and to reduce the early complications. Postoperative cognitive dysfunction(POCD) is a change of cognitive functions following by the surgery and anesthesia. And thesechanges can occure after the carotid endarectomy operations. Mini mental status examination(MMSE) which is one of the neuropsycometric test  is commonly used for assesment ofPOCD. In  this   prospective and   observational  study,  our   goal  is  to  evaluate   the  cerebraldesaturation by using NIRS whether it causes POCD or not.We enrolled 48 patients ongoing carotid endarterectomy under general anesthesia.Haemodinamic and NIRS assesments of the patients were recorded; such as their basal beforethe operation (T1), post-intubation (T2), pre-clamping (T3), post-clamping 5 minutes (T4),post-clamping 10  minutes  (T5),  clamping  off  5  minutes  (T6),  pre-extubation  (T7),  post-extubation (T8).  We used MMSE to patients preoperative day 1 and postoperative day 2.Cerebral desaturation was seen on %33 percent of patients. After clamping internalcarotid artery, regional cerebral oxigen saturation (rSO2) was decrased slightly in the earlystage. During the clamping time rSO2 values increased and at the end of the operation itreached to previous values and even higher than the basal. We could not detect POCD afterthe postoperative early period.In   conclusion,   NIRS   is   a   practical   and   efficient   way   to   indicate   the   cerebralhypoperfusion. As a result of our study, it is not possible to corrolate the NIRS values withPOCD.  We   suggest   the  intraoperative   usage  of  NIRS  to   provide  serebral   hypoperfusionawareness