Çok katlı konutlarda tesisat bacaları üzerine bir çalışma
A study on installation shaft in multi-storey houses
Yazar: MURAT BÜYÜKKOL
Danışman: DOÇ. DR. ÜLGER BULUT KARACA
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Tesisat, bir binada yaşamak için gerekli olan servisleri sağlamasının yanı sıra bina, kullanıcılarının çevresini ve güvenliğini de ele alan sistemler olarak tanımlanabilir. Bu nedenle bir binadaki tesisatın çevreye ve bina kullanıcılarının sağlığına herhangi bir olumsuz etki yaratmaması için büyük bir özenle tasarlanması ve uygulanması gerekmektedir. Bu çalışmada, tasarımda binanın mekanik ve elektrik tesisatına ilişkin verilen kararların mekânsal gereksinimlerinden biri olan tesisat bacaları ele alınmaktadır. 
Literatür taraması ve proje incelemelerinin devamında, bina tasarım ve yapım süreç ile ilgili disiplinlerden toplam 16 uzman ile mülakatlar yapılmış, tesisat bacaları ile ilgili yayınlar, makaleler standart ve yönetmelikler incelenerek, çok katlı konut binalarındaki tesisat bacası tasarımında sık karşılaşılan hatalar belirlenerek örneklendirilmiş ve alternatif çözüm önerileri sunulmuştur.  Çalışmanın bir sonraki aşamasında alan çalışması yapılmıştır. Çok katlı konut projelerinde tesisat bacalarına ilişkin hatalı ve doğru tasarım ile uygulamalar proje ve fotoğraflar ile belgelenmiştir. Alan çalışmasında ele alınan örnekler değerlendirilerek öneriler sunulmaya çalışılmıştır. Böylece, nitelikli ve sağlıklı binaların üretimine katkı sunulması, bina kullanıcılarının konforunun artırılması; tesisat konusundaki bakım ve onarım giderlerinin düşürülmesi, tesisat ile ilişkili bina ömrünü kısaltan risklerin ortadan kaldırılması amaçlanmaktadır.

Abstract:
Installation can be defined as system that provide the services necessary for living in a building as well as addressing the environment and safety of building users. For this reason, the installation in a building should be designed and implemented with great care to avoid any negative impact on the environment and the health of th ebuilding users. In this study installation shafts, which are one of the spatial requirements of the decisions made regarding the mechanical and electrical installation of the building in the design, are discussed. 
Following the literatüre review and Project reviews were conducted with a total of 16 experts from disciplines related to the building design and construction process, publications, articles, standards and regulations related to installation shafts were examined, common errors in the design of installation shafts in multi-storey residental buildings were identified and exemplified and alternative solutions were presented. In the next stage of the study, a field study was conducted. Incorrect and correct designs and applications releated to installation shafts in multi-storeyed residental projects were documented with projects and photographs. The examples discussed in the case study were evaluated and recommendations were tried to be presented. Thus, it is aimed to contribute to the production of qualified and healty buildings, to increase the comfort of building users, to reduce maintenance and repair cost related to the installation, and to eliminate the risks associated with the installation that shorten the life of the building.