Yeni atanmış okul psikolojik danışmanlarının kültürel tevazu düzeylerinin incelenmesi
Investigation of newly-appointed school counselors' cultural humility levels
Yazar: CANSU BİNGÖL
Danışman: DOÇ. DR. MİNE ALADAĞ
Ege Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Duygusal tutum = Emotional attitude ; Sosyal psikoloji = Psychology-social

Özet:
Kültürel tevazu, farklı kültürleri anlamaya ve tanımaya yönelik sürekli çaba gösterme yaklaşımını benimsemesi açısından çokkültürlü psikolojik danışma alanında önemli bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu araştırmanın amacı, yeni atanmış okul psikolojik danışmanlarının kişisel özellikler ve kişisel deneyimleri, sosyal temasları ve görev yapılan okulun özelliklerinin kültürel tevazu düzeyleri üzerideki yordayıcı rolünü incelemektir. Araştırmanın örneklemini, 2020-2023 yılları arasında İstanbul'a atanmış 303 okul psikolojik danışmanı oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında; Çok Boyutlu Kültürel Tevazu Ölçeği Türkçeye uyarlanmış, geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılmıştır. Çok Boyutlu Kültürel Tevazu Ölçeği'nin beş boyut ve 15 maddelik yapısıyla geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu saptanmış ve araştırmada kullanılmıştır. Araştırmada Çok Boyutlu Kültürel Tevazu Ölçeğinin yanında Sosyal Temas Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu-2 kullanılmıştır. Verilerin analizi hiyerarşik regresyon analiziyle yapılmıştır. Kişisel özellikler ve kişisel deneyimlere ilişkin bulgular; yaşamın önemli kısmının geçtiği yer, kültürel özelliklerinden dolayı bir önyargı/ayrımcılığa maruz kalma, farklı kültürel özelliklere sahip bireylere yardım sunma amaçlı ders alma ve seminer/kurs gibi eğitimlere katılma değişkenlerinin okul psikolojik danışmanlarının kültürel tevazu düzeylerini anlamlı bir şekilde yordadığını göstermiştir. Ancak cinsiyet ve farklı kültürel özelliklere sahip bireylere hizmet sunan bir sivil toplum kuruluşuna bağlı sosyal sorumluluk projesinde yer alma durumu değişkenlerinin anlamlı birer yordayıcı olmadığı tespit edilmiştir. Görev yapılan okulun özelliklerine ilişkin bulgulara göre farklı kültürel özelliklere sahip öğrencilerle çalışma sıklığı, okul psikolojik danışmanlarının kültürel tevazu düzeylerini anlamlı bir şekilde yordarken, görev yapılan okulun kültüre duyarlı okul iklimine sahip olup olmadığına ilişkin algıların yordamadığı sonucuna ulaşılmıştır. Son olarak, okul psikolojik danışmanlarının sosyal temas düzeylerinin kültürel tevazu düzeylerini anlamlı bir şekilde yordadığı tespit edilmiştir. Bulgular bütün olarak değerlendirildiğinde, okul psikolojik danışmanlarının kültürel tevazu düzeylerini anlamlı bir şekilde yordadığı tespit edilen tüm değişkenlerin bir arada toplam varyansın %74,30'unu açıkladığı belirlenmiştir. Araştırma kapsamında elde edilen bulgular, alanyazın çerçevesinde tartışılmış ve birtakım önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Cultural humility is an important concept in the field of multicultural counseling in terms of adopting an approach of continuous efforts to understand and recognize different cultures. The purpose of this study is to examine the predictive role of newly appointed school counselors' personal characteristics and personal experiences, social contacts, and the characteristics of the school where they work on their cultural humility levels. The sample of the study consists of 303 school counselors who were appointed to Istanbul between 2020-2023. Within the scope of the study, the Multidimensional Cultural Humility Scale was adapted into Turkish and validity and reliability analyses were conducted. The Multidimensional Cultural Humility Scale was found to be a valid and reliable scale with five dimensions and 15 items and was used in the study. In addition to the Multidimensional Cultural Humility Scale, the Social Contact Scale and Personal Information Form-2 were used in the study. Data were analyzed using hierarchical regression analysis. The findings related to personal characteristics and personal experiences showed that the variables of the place where a significant part of life is spent, being exposed to prejudice/discrimination due to cultural characteristics, taking courses to provide assistance to individuals with different cultural characteristics, and participating in trainings such as seminars/courses significantly predicted the cultural humility levels of school counselors. However, the variables of gender and taking part in a social responsibility project affiliated with a non-governmental organization that provides services to individuals with different cultural characteristics were not found to be significant predictors.
According to the findings related to the characteristics of the school, it was concluded that the frequency of working with students with different cultural characteristics significantly predicted the cultural humility levels of school counselors, while the perceptions of whether the school has a culturally sensitive school climate did not. Finally, it was found that school counselors' level of social contact significantly predicted their level of cultural humility. When the findings were evaluated as a whole, it was determined that all variables that were found to significantly predict the cultural humility levels of school counselors together explained 74.30% of the total variance. The findings obtained within the scope of the research were discussed within the framework of the literature and some suggestions were made.