Fen bilimleri öğretmen adaylarının STEM algılarının belirlenmesi ve 21. yy becerilerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi
Determining the STEM perceptions of science teacher candidates and examining 21st century skills according to various variables
Yazar: ELİF PINAR KUZZU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL OKCU
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Amaç: Çalışmada, fen bilimleri öğretmen adaylarının cinsiyet, sınıf düzeyi, mezun olunan lise
türü değişkenleri açısından; STEM algılarını belirlemek ve 21.yy becerilerine hangi düzeyde
sahip olduklarını incelemek amaçlanmıştır.
Yöntem: Fen bilimleri öğretmeni adaylarının STEM algılarının belirlenip ve 21.yy
becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelendiği çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden
ilişkisel tarama deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu; Atatürk Üniversitesi
Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği bölümünden 87 kadın 22 erkek
öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veri toplamak için STEM Semantik Farklılık Ölçeği ve Çok
Boyutlu 21. Yüzyıl Becerileri Ölçeği kullanılırken, istatistiksel analiz ise SPSS 22.00 programı
ile yapılmıştır.
Bulgular: Fen bilimleri öğretmeni adaylarının STEM alt boyutlarında ortalama puanlarda; en
yüksek fen en düşük ise matematik alt boyutundan elde edilmiştir. Cinsiyet değişkeni ile STEM
alt boyutlarından sadece mühendislik becerileri alt boyutunda anlamlı bir fark oluşurken, sınıf
düzeyi ve mezun olunan lise türünde ise anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. 21.yy becerileri alt
boyutları ortalama puanlarında; kariyer bilincinde en düşük, eleştirel düşünmede ise en yüksek
puan bulgusuna ulaşılmıştır. Cinsiyet değişkeni ile 21.yy becerileri alt boyutlarından; eleştirel
düşünme, girişimcilik ve kariyer alt boyutlarında anlamlı farklılık bulunmuştur. Sınıf düzeyi ve
mezun olunan lise türü değişkenleri ile 21.yy becerileri alt boyutları arasında anlamlı bir
farklılık bulunmamıştır. STEM ve 21.yy becerileri arasında; STEM fen ve girişimcilik, STEM
matematik ve eleştirel düşünme, STEM mühendislik ve girişimcilik, STEM matematik ve
kariyer bilinci becerileri alt boyutları arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde korelasyon
olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Sonuçlar: Araştırma sonucunda cinsiyet, mezun olunan lise türü ve sınıf düzeyi
değişkenlerinin fen bilimleri öğretmeni adaylarının STEM algılarını mühendislik becerileri
hariç olumlu yönde anlamlı etki oluşturmamıştır. 21.yy becerileri alt boyutları açısından ise
mezun olunan lise türü ve sınıf düzeyi değişkenleri açısından olumlu yönde bir katkısı oluşmaz
iken cinsiyet değişkeni açısından ise erkek adaylar lehine anlamlı bir farklılığa ulaşılmıştır.
STEM ile 21.yy alt boyutları arasında da pozitif yönde ve düşük düzeyde ilişki; STEM ve 21.yy
becerileri alt boyutlarının kendi içlerinde ise pozitif yönde ve düşük bir korelasyon olduğu
görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: fen eğitimi, fen bilimleri öğretmeni adayı, STEM, STEM algısı, 21.yy
becerileri.

Abstract:
Purpose: The aim of this study is to determine pre-service science teachers' perceptions of
STEM in terms of gender, grade level, and type of high school graduated from, and to examine
the extent to which these.
Method: In this study, which aims to determine pre-service science teachers' perceptions of
STEM and examine their 21st-century skills in relation to various variables, a quantitative
research method using a relational screening model was employed. The study group consists of
87 female and 22 male pre-service teachers from the Department of Science Education at the
Faculty of Education, Atatürk University. The data were collected using the STEM Semantic
Differential Scale and the Multidimensional 21st Century Skills Scale, while statistical analysis
was conducted using the SPSS 22.00 software.
Findings: In terms of the average scores for the subdimensions of STEM, the highest scores
were obtained in the science subdimension, while the lowest scores were in the mathematics
subdimension. A significant difference was found only in the engineering skills subdimension
when considering the gender variable, whereas no significant relationship was found for class
level or type of high school graduated from. Regarding the subdimensions of 21st-century
skills, the lowest average score was found in career awareness, while the highest was in
critical thinking. A significant difference was observed in the subdimensions of critical
thinking, entrepreneurship, and career awareness with respect to gender. No significant
difference was found between class level or type of high school graduated from and the
subdimensions of 21st-century skills. Furthermore, a positive and weak correlation was found
between the subdimensions of STEM and 21st-century skills, specifically between STEM
science and entrepreneurship, STEM mathematics and critical thinking, STEM engineering
and entrepreneurship, and STEM mathematics and career awareness.
Conclusions: As a result of the study, the variables of gender, type of high school graduated
from, and grade level did not have a significant positive effect on pre-service science teachers'
perceptions of STEM, except for the engineering skills subdimension. Regarding the
subdimensions of 21st-century skills, while no positive contribution was found for the
variables of type of high school graduated from and grade level, a significant difference was
observed in favor of male candidates for the gender variable. A positive and weak relationship
was found between STEM and the subdimensions of 21st-century skills, as well as a positive
and weak correlation within the subdimensions of STEM and 21st-century skills themselves.
Keywords: science education, pre-service science teacher, STEM, STEM perception, 21st
century skills.