Âşık Veysel'in şiirlerinin vatan, millet, din, bayrak kavramları açısından incelenmesi
Examination of Aşık Veysel's poems as homeland, millet, religion and flag
Yazar: ABDULLAH KARAÇAĞIL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜLKÜ KARA
Giresun Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Aşık Veysel = Lover Veysel ; Bayraklar = Flags ; Değerler = Values ; Değerler eğitimi = Values education ; Din = Religion ; Millet = Nation ; Türk halk edebiyatı = Turkish public literature ; Vatan = Homeland ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
Türk edebiyat tarihinde âşıkların ataları Orta Asya'nın bozkırlarına kadar götürülebilir. Orta Asya'nın ozan, baksı ve şamanları Anadolu'daki âşıklarla benzer özellikler sergiler. Divan edebiyatı şairlerinin İstanbul'un sırça saraylarında hamilerinin kanatları altında Arapça ve Farsça tamlamalarla bezenmiş halktan kopuk şiirlerine karşı Anadolu âşıkları halkla iç içe olmuşlardır. Halkla günün yaşam şartlarının cefasını birlikte çeken âşıkların şiirlerinde halkın yaşam tarzını, yaşadığı güçlükleri görmek mümkündür.
XVI. yüzyılda belirli bir formu yakalayan Âşık edebiyatı XVII. yüzyılda en güzel örneklerini verirken XVIII. yüzyılda nispeten bir gerileme içine girer. XIX. Yüzyıl Âşık edebiyatının düştüğü gerilemeden kurtulup tekrar nadide eserlerin verilip ve âşıkların yetiştirildiği bir yüzyıl olur. XX. yüzyıl yani Âşık Veysel çağı, âşıklık geleneğinin Cumhuriyetin halka doğru hareketi ile yeniden gündeme geldikleri bir yüzyıl olur. Bu dönem teknolojik gelişmelerin etkisiyle âşıklık geleneğinin elektronik ortama kaydığı bir dönemi oluşturur.
Âşık Veysel Sivas'ın Sivrialan köyünde dünyaya gelir. Âşık Veysel 7 yaşında köyü kasıp kavuran çiçek hastalığı sırasında gözlerini kaybeder. Başından iki evlilik geçen Âşık buhranlı ilk evliliğinden sonra ikinci evliliğinde nispeten mutlu bir yaşam sürer. 1931 yılında Sivas Milli Eğitim Müdürü Ahmet Kutsi Tecer'in düzenlediği Sivas Halk Şairleri Şenliklerinde tanınır. Kendine ait ilk şiiri Cumhuriyet'in onuncu yıl kutlamaları için yazdığı "Atatürk'tür Türkiye'nin İhyası" diye başlayan Cumhuriyet Destanı'dır. Köy Enstitülerinde saz hocalığı yapan Âşık Veysel plaklarıyla dinleyicilerine ulaşır. 1952'de hayatı filme çekilen Âşık Veysel aydınlar ile halk arasında bir köprü vazifesi görür.
Âşık Veysel'in şiirlerinde Yunus Emre ve Karacaoğlan etkisi görülür. Tasavvuf kokan şiirlerinde Yunus Emre'nin, aşk konulu şiirlerinde ise Karacaoğlan'ın etkisi ağır basmaktadır.
Âşık Veysel bir saz şairi âşık olarak memleket sorunlarına yakın ilgi gösterir. Cumhuriyet ve Türk Devriminin Türkiye'nin ihyasında oynadığı rolü görmeyen gözlerine rağmen hissedebilen Âşık Veysel vatandaşları, yurttaşları Atatürk devrimleri etrafına çağırarak ülkemizi geliştirip yükseltecek öğütler verir.
Anahtar Kelimeler: Âşık Veysel, Sivas, Âşıklık, Vatan, Millet, Bayrak

Abstract:
The ancestors of lovers in the history of Turkish literature can be traced back to the steppes of Central Asia. The bard, baksı and shamans of Central Asia exhibit similar features to the lovers of Anatolia. The Anatolian minstrels were intertwined with the public against the poems of Divan literature poets broken from the folk decorated with Arabic and Persian phrases under the wings of their patrons in the glazed palaces of Istanbul. It is possible to see the life style and the difficulties of the people in the poems of the lovers who take the joy of the living conditions of the day together.
XVI. century in a certain form of capturing literature in the XVII. century, while giving the most beautiful examples XVIII. century goes into a relatively decline. XIX. century Minstrel literature falls back to the fall of the rare works and the minstrels are brought up and become a century. XX. century, the age of Âşık Veysel, minstrel tradition of the movement of the Republic towards the people again came to the agenda of a century. This period constitutes a period in which the tradition of minstrelsy shifted to the electronic environment with the effect of technological developments.
Âşık Veysel was born in the Sivas village of Sivas. Âşık Veysel loses his eyes during smallpox that ravaged the village at the age of 7. After his first marriage, he has a relatively happy life in his second marriage. In 1931, Sivas National Education Director Ahmet Kutsi Tecer organized by Sivas Folk Poets Festival. The first poem he wrote for his own tenth anniversary of the Republic "Ataturk is Turkey's Ihya," it is the epic beginning of the Republic. He reaches his audience with Âşık Veysel records who teach saz at the Village Institutes. In 1952, his life was filmed as a bridge between the intellectuals and the people of Veysel serves.
Yunus Emre and Karacaoğlan influence are seen in Âşık Veysel's poems. The influence of Yunus Emre in his poems stinking of Sufism and Karacaoğlan in his poems about love predominate.
Âşık Veysel is a poet poet who shows close attention to the problems of his country. Revolution and the Republic of Turkey can feel her eyes sightless, despite Turkey's role in the revival Âşık Veysel citizens, citizens of Ataturk's revolution gives advice to develop and upgrade our calling around the country.
Keywords: Âşık Veysel, Sivas, Minstrel, Homeland, Nation, Flag