Scapula morfometrisi ve cinsiyet ilişkisinin bilgisayarlı tomografi ile incelenmesi
Determination of Relationship of Scapula Morphometry and Gender by Computed Tomography
Yazar: MEHMET ÜLKİR
Danışman: PROF. DR. MUHAMMET MUSTAFA ALDUR
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Cinsiyet = Gender ; Cinsiyet tayini = Sex determination ; Morfometri = Morphometry ; Skapula = Scapula ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Çalışmanın amacı Türkiye toplumunda scapula'dan cinsiyet tayininde etkili 
parametreleri ortaya koymaktır. Çalışmada toraks bilgisayarlı tomografi görüntüleri 
üzerinden 60 erkek scapula'sı ve 60 kadın scapula'sı incelendi, morfometrik ölçümler 
yapıldı ve adımsal lojistik regresyon analizi ile cinsiyet tayinindeki etkinliklerine 
bakıldı. 10 parametre (scapular genişlik, maksimum scapular uzunluk, supraspinous
çizgi uzunluğu, infraspinous çizgi uzunluğu, trigonum superior kenar uzunluğu, 
trigonum inferior kenar uzunluğu, trigonum superior spinal uzunluk, trigonum 
inferior spinal uzunluk, medial açı, spinal aks açısı) ve bu parametrelerden elde edilen 
6 indeks (scapular indeks, supraspinous indeks, infraspinous indeks, trigonum spinal 
indeks, trigonum indeks, supra-infra scapular indeks) kullanıldı. İstatistiksel analizler 
sonucu scapular genişlik ve maksimum scapular uzunluk sağ scapula'larda %85, sol 
scapula'larda %90, tüm scapula'larda ise %86,7 oranında erkek ve kadın cinsiyetini 
ayırmada etkili olarak bulundu. Maksimum scapular uzunluk, supraspinous çizgi 
uzunluğu, infraspinous çizgi uzunluğu, trigonum superior kenar uzunluğu, trigonum 
inferior kenar uzunluğu, trigonum superior spinal uzunluk, trigonum inferior spinal 
uzunluk, spinal aks açısı, supraspinous indeks, trigonum indeks, trigonum spinal 
indeks, supra-infra scapular indeks ölçümlerinde sağ-sol taraflar arasında anlamlı fark 
bulunamadı. Scapular genişlik, maksimum scapular uzunluk, supraspinous çizgi 
uzunluğu, infraspinous çizgi uzunluğu, trigonum superior kenar uzunluğu, trigonum 
inferior kenar uzunluğu, trigonum superior spinal uzunluk, trigonum inferior spinal 
uzunluk, medial açı ve spinal aks açısı ölçümlerinde erkekler ile kadınlar arası 
ölçümlerde anlamlı farklılık bulundu. Elde edilen sonuçların Türkiye toplumunda 
scapula'dan cinsiyet tayini çalışmalarına ve scapula ile ilgili cerrahi girişimlere 
morfometrik olarak katkı vereceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
The aim of this study is to 
reveal the effective parameters for gender determination by means of scapula in 
Turkish population. In this study, morphometric measurements of scapula at 
computed tomography images of 60 male and 60 female were evaluated and their 
efficacy on gender determination were examined via stepwise logistic regression 
analysis. 10 parameters (scapular breath, maximum scapular length, supraspinous
line length, infraspinous line length, trigonum superior border length, trigonum 
inferior border length, trigonum superior spinal length, trigonum inferior spinal 
length, medial angle, spinal axis angle) and 6 indexes (scapular index, supraspinous
index, infraspinousindex, trigonum spinal index, trigonum index, supra-infra scapular 
index) obtained from these parameters were measured. As a result of statistical 
analysis, scapular width and maximum scapular length were found 85% effective in 
gender determination at right scapulae, 90% effective at left scapulae and 86.7% 
effective at all scapulae. No significant difference was found between right and left 
sides for the maximum scapular length, supraspinous line length, infraspinous line 
length, trigonum superior border length, trigonum inferior border length, trigonum 
superior spinal length, trigonum inferior spinal length, spinal axis angle, supraspinous
index, trigonum index, trigonum spinal index, supra-infra scapular index 
measurements. Significant differences were found between men and women for the 
scapular breath, maximum scapular length, supraspinous line length, infraspinous
line length, trigonum superior border length, trigonum inferior border length, 
trigonum superior spinal length, trigonum inferior spinal length, medial angle and 
spinal axis angle. The results of this study will contribute to the gender determination 
by means of scapula and surgical interventions of this region in Turkish population.