Xvı. yüzyıla ait anonim bir tevarih-i al-i Osman (gramer incelemesi-metin-dizin)
An anonymous 16th century histories of Ottomans (grammer analysis-text-indices)
Yazar: ŞAMİL ÇAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BİLÂL AKTAN
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dilbilgisi = Grammar

Özet:
XVI. yüzyıla ait anonim bir Tevârih-i Âl-i Osman üzerinde yapılan buçalısma; inceleme, metin, kisi ve yer adları dizini, sözlük ve sonuç bölümlerindenolusmaktadır.Inceleme bölümü üç kısımdan olusmustur. Birinci kısımda; Osmanlı tarihyazıcılıgı ve incelemesi yapılan Anonim Tevârih-i Âl-i Osman'ın da içinde yer aldıgıyazanı belli olmayan (anonim) tarihler hakkında genel bilgi verilmistir. Ikinci kısımda;Anonim Tevârih-i Âl-i Osman'ın cilt, kapak, yazı vb. özellikleri hakkında bilgiverilmistir. Üçüncü kısımda; Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait olan AnonimTevârih-i Âl-i Osman'ın ses (fonetik) ve sekil (morfolojik) bilgisi yönünden dönemözelliklerini yansıtan örnekleri metinden seçilerek incelenmistir.Metin bölümünde; 97 varak ve 13'er satırdan olusan Anonim Tevârih-i Âl-iOsman satır ve sayfa numaraları da belirtilerek transkripsiyon harflerine aktarılmıstır.Genel olarak eserde Osmanlı Devleti'nin kurulusundan II. Bayezid dönemine kadargeçen olaylar, Istanbul'un kurulusu ve Islam tarihi anlatılmaktadır.Anonim Tevârih-i Âl-i Osman'da geçen kisi ve yer adları ile sözlük bölümüalfabetik sıraya göre hazırlanmıstır.Sonuç bölümünde; eserin Türk dili açısından önemi ve bu tür eserlerin günyüzüne çıkartılmasının Türk kültürüne katkıları üzerinde durulmustur.

Abstract:
The study, based on an anonymous 16th century Tevârih-i Âl-i Osman (TheHistory of Ottomans) consists of an analysis, a text, indices of people and place names,dictionary and a conclusion part.The analysis part consists of three sections. In the first section; a generalinformation is given about the history writing in Ottomans and the (anonymous)histories by the unknown authors which also includes Anonim Tevârih-i Âl-i Osman(Anonymous History of Ottomans). In the second section; some information about thebinding, cover, calligraphic features and etc. of Anonim Tevârih-i Âl-i Osman ispresented. In the third section; the samples reflecting the phonetic and morphologicproperties of the period of Anonim Tevârih-i Âl-i Osman, which belongs to the ancientAnatolian Turkish period, are selected from the text and analysed.In the text part; Anonim Tevârih-i Âl-i Osman, which consists of 97 sheetswith 13 lines in each, is converted into transcription letters giving lines and pagenumbers. Throughout this book in general, the events which take place from thefoundation of Ottomans to Bayezid II, the foundation of Istanbul and history of Islamare told.The names of people and places referred to in Anonim Tevârih-i Âl-iOsman and the dictionary are alphabetically listed.In the conclusion chapter; the significance of this work in terms of Turkishlanguage and contributions to the Turkish culture by means of bringing this kind ofworks to light are emphasized.