Tedarikçi seçim problemlerinde analitik hiyerarşi prosesinin kullanılması; elektronik ürün tedarikçi seçimi üzerine bir uygulama
Use analytic hierarchy process in supplier selection problems; an application on electronic product supplier selection
Yazar: ÖZGE SARAÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYNUR ACER
İstanbul Arel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Analitik hiyerarşi süreci = Analytical hierarchy process ; Elektronik sektörü = Electronic sector ; Tedarik zinciri yönetimi = Supply chain management ; Tedarikçi seçim = Supplier selection ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Tedarikçi seçimi kararı bir şirketin başarılı olmasındaki en önemli faktörlerin başında gelmektedir. Konuya uygun tedarikçilerin tercih edilmesi, üniversitelerin satın alma giderlerini azaltarak, firmalar arası kıyaslamaları kolay hale getirecektir. Tedarikçilerin seçiminde karar verme, birçok işletmenin tüm iş alanlarında yaptığı bir faaliyettir. Şayet tedarikçi seçimi için birçok kriteri değerlendirmek gerekiyor ise, bu bir Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) problemidir. Bu problemlerin en iyi çözümü ise ÇKKV yöntemlerinin kullanılmasıdır. Bu çalışmada üniversitelerin demirbaşı olan teknolojik ürünlerde tedarikçi seçim problemleri incelenmiştir. Bir çok karar verme tekniği arasından sayısal verileri ve öncelikleri en uygun şekilde göstermesi sebebiyle AHP yöntemi tercih edilmiştir. AHP yöntemi ana kriterler ve alt kriterlerin önem derecesinin belirlenmesi için kullanılmıştır. Önerilen yaklaşımlar ÇKKV yöntemleri arasında kesin bir değerlendirme imkanı sağlamaktadır.
Thomas L.Saaty 1971 yılında olası problemleri planlamak Analitik Hiyerarşi Prosesini (AHP) kullanmıştır. AHP 1973 yılından itibaren birçok alanda uygulanmaya başlamıştır. AHP, konuyla ilgili seçim aşamasına kullanılarak alternatiflerin üstün yönlerinin belirlenmesini ve karşılaştırılmasını sağlayan bir yöntemdir. 
Çalışmada, tedarikçi seçim aşamaları ve bu aşamalarda karşılaşılan problemler belirlenerek hataları en aza indirgemek amaçlanmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde tedarik zinciri yönetimi anlatılmıştır. İkinci bölümde tedarikçi seçimi ve çok kriterli karar verme yöntemleri hakkında bilgi verilmiştir. Üçüncü bölümde çalışmanın yöntemi hakkında bilgi verilmiştir. Dördüncü bölümde AHP'nin uygulama sürecinden bahsedilip seçim için kriterler anlatılmış, uygulama ve çalışma sonuçlanmıştır.

Abstract:
Decision on supplier selection is one of the most important factors in the success of a company. The choice of suitable suppliers will make it easier for companies to compare their purchasing costs by reducing the cost of purchasing. Decision making in the selection of suppliers is an activity that many businesses have done in all business areas.  This is a Multi-Criteria Decision Making (MCDM) problem if many criteria need to be considered for supplier selection. The best solution to these problems is to use the CRLF methods.  In this study, supplier selection problems were investigated in technological products which are the fixtures of universities. The AHP method has been preferred because it has been shown that numerical data and priorities are most appropriate among many decision making techniques.  The AHP method was used to determine the importance of the main criteria and sub-criteria. The proposed approaches provide a precise assessment among the MCDM methods.
In 1971 Thomas L.Saaty used the Analytic Hierarchy Process (AHP) to plan for possible problems. Since 1973, AHP has begun to be implemented in many areas. AHP is a method of determining and comparing the superior aspects of alternatives using the relevant selection phase.
In the study, it was aimed to determine the supplier selection stages and the problems encountered at these stages to reduce the mistakes the most.  In the first part of the study, supply chain management is explained. In the second part, information on supplier selection and multi-criteria decision making methods are given.  In the third chapter, information is given about how to work.  In the fourth chapter, the application process of AHP is mentioned and the criteria for selection are explained, implementation and study are concluded.