Richard Linklater filmlerinde postmodern kimliğin sunumu
Presentation of postmodern identy in Richard Linklater films
Yazar: OĞUZHAN İNCEOĞULLARI
Danışman: DOÇ. DR. İLKNUR GÜRSES KÖSE
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Film = Film ; Linklater, Richard = Linklater, Richard ; Postmodern = Postmodern ; Postmodernizm = Postmodernism ; Sinema = Cinema

Özet:
Kimlik zamanın şartlarına göre uyum sağlayan bir kavramdır. Aydınlanma sonrası Batı'da bireyselliğin öne çıkması ile farklılıklara yönelik de tarihsel süreç başlamıştır. Ancak kimliğin tarihsel gelişimi boyunca farklılık ve özdeşlik en çok modern toplumlarla birlikte dile getirilmeye başlanmıştır. Bireysel kimliklerin modern özne üzerinde inşa edilme zorunluluğu modern aklın bir izleğiyken, 21. Yüzyıla evrilen süreçle birlikte kimlik de tasarımsal bir sürece doğru değişim geçirmek zorunda kalmıştır. Bu değişim sebebiyle kimlik modern topluma kadar bir problem olarak algılanmazken, günümüzde kimlik politikaları gibi konular üzerine yoğun mesailer harcanmaktadır. Modern toplumda toplumsalın belirlediği ve inşa süreci ile şekillenen kimlik olgusu, postmodern toplumlar ile birlikte göstergeler ve tüketim alışkanlıklarının içerisine entegre edilmektedir. Postmodern kimlik ile merkezsiz, tözsüz ve parçalanmış görünümler sergileyen kimlikler, ana akım sinemada da manipülatif bir biçimde sunulmaktadır. Postmodern kimliğin adaptasyonunu perçinleyen ana akım sinema karşısında bağımsız sinema bir anlamda kaçış sineması olmuş, Amerikan Rüyası'nın perde arkasını izleyicisi ile buluşturmuştur. Bu doğrultuda çalışma Hollywood'un egemen ideolojiyi yayma geleneğinin dışında konumlanan bağımsız sinemanın postmodern kimlikleri ele almadaki tutumunu incelerken, amaca yönelik seçilen Richard Linklater filmlerindeki postmodern kimliğin sunumuna dair analizleri içermektedir. Sonuç itibariyle ise elde edilen bulgular doğrultusunda bağımsız sinemanın postmodern kimliği ele alış biçimi tartışılmaktadır.

Anahtar kelimeler: Postmodernizm, kimlik, postmodern kimlik, tüketim toplumu, postmodern sinema, postmodern anlatı, bağımsız sinema, ben odaklılık, bireysellik.

Abstract:
Identity is a concept that adapts to the conditions of time. With the emergence of individuality in the West after the Enlightenment, the historical process towards difference started. However, throughout the historical development of identity, diversity and identity have begun to be expressed mostly with modern societies. While the necessity of individual identities to be built on the modern subject is a trace of the modern mind, with the process evolving into the 21st century, identity has also had to change towards a design process. Because of this change, identity is not perceived as a problem until modern society, but today, intensive issues are spent on issues such as identity politics. In modern society, the phenomenon of identity determined by the society and shaped by the construction process is integrated into the indicators and consumption habits together with the postmodern societies. Postmodern identity and identities exhibiting decentralized, insolent and perpendicular appearances are also manipulated in mainstream cinema. Independent cinema has become an escape cinema in the sense of the mainstream cinema that reinforces the adaptation of postmodern identity and brought the audience behind the scenes of the American Dream. In this respect, the study includes the analysis of the presentation of postmodern identity in Richard Linklater films while aiming to examine the attitude of independent cinema, which is located outside the Hollywood tradition of spreading the dominant ideology, in addressing postmodern identities. As a result, in the light of the findings, the way the independent cinema handles the postmodern identity is discussed.

Key words: Postmodernism, identity, postmodern identity, consumer society, postmodern cinema, postmodern narrative, independent cinema, postmodern self-focus, individuality.