Nüzûl sırasına göre Kur'an tefsiri açısından Allah'ın sıfatları
In order of descent the adjectives of God in terms of the Qur'an
Yazar: SÜLEYMAN ESEN
Danışman: DOÇ. DR. ABDULLAH BAYRAM
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion
Dizin: Allah = God ; Allah`ın sıfatları = Attributes of God ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bir varlığa inanmak, onu tanımlama ve izah etme ihtiyacı hissettirir. Hakkında hiçbir bilginin olmadığı bir varlığa inanmak mümkün değildir. Çünkü inanma, ifade etmeyi, ifade de bazı sıfatlar taşıyan kelimeleri kullanmayı zorunlu kılmaktadır. İşte Allah'ı tanımak hem insanın içinde olan iradî bir istek, hem de Allah'ın insanlardan bir talebidir. Ancak Allah'ın duyularla algılanan her şeyden tamamen farklı olması O'nu anlamayı güçleştirmektedir. İnsanoğlu, bilgiye ulaşma yollarından olan akıl, duyu, tecrübe, sezgi ve benzeri metotlarla Allah'ı anlamak ve kavramaktan âcizdir. Bu sebeple Allah'ı; isimleri, sıfatları ve fiillerinden hareketle tanımaya çalışmaktadır. Öyleyse Allah'ı bilmek ve O'na iman etmek; O'nda bulunması ve bulunmaması gereken vasıfları ve O'na mahsus esmâyı bilmek ve inanmakla mümkündür. Nitekim Kur'an âyetleri, değişik kalıp ve üslûplarda farklı sıfat ve isimlerle Allah'ı mahlûkata tanıtmış, bu isimler "esmâ-i hüsnâ" diye adlandırılmıştır.
Kur'ân-ı Kerîm bütünlüğünde Allah'ın isim ve sıfatlarının kullanımı geçtiği âyet ve sûrelerin muhtevası ile tutarlı olmakla birlikte zikredilen esmâ ve sıfatların esasen âyetin doğru anlaşılmasına da katkı sağlayacağı bir hakikattir. Allah'ın eşi ve benzerinin olmaması, tek bir yaratıcı olduğunun insanların kavrayabilecekleri bir anlamda ortaya konulması, varlığının sıfatlarıyla anlatılıp hafızalara yerleştirilmesi için Kur'an'da çok geniş bir içerikte, farklı üslûp ve kalıplarda "esmâ-i hüsnâ" kullanılmıştır.   
Esmâ-i hüsnânın tahlili, efrâdını câmi, ağyârını mâni bir şekilde ele alınması, çalışmanın sınırlarını zorlayacağından dolayı çalışmamızda sadece Allah'ın sıfatları iniş sıralamasına göre tablo haline getirildi. Araştırmamızın planında başlıkların, bölümlerin ve alt başlıkların bütünlüğüne, bölümler ile başlıklar arası anlam ve konu tertibine riayet edilmeye çalışıldı. 
Bu tez, tefsir alanında yapılmış bir kronoloji çalışmasıdır. Allah'ın sıfatları sûrelerin de inmiş olduğu nüzûl sıralamasına göre tasnif edilmiştir. Söz konusu sıfatlar sadece Kur'an'da geçtiği şekliyle ele alınmıştır.

Abstract:
Believing in a being makes you feel the need to define and explain it. It is impossible to believe in a being about which there is no information. Because believing requires expressing, and expression requires using words with some adjectives. Knowing God is both a willful desire in man and a request of God from people. However, the fact that Allah is completely different from everything perceived by the senses makes it difficult to understand Him. Human beings are incapable of adequately understanding and comprehending Allah through the mind, sense, experience, intuition and similar methods, which are ways of reaching knowledge. For this reason, people try to recognize Allah from their names, attributes and actions. So knowing Allah and believing in Him; It is possible to know and believe the attributes that should or should not be found in Him and the names peculiar to Him. As a matter of fact, the verses of the Qur'an introduced Allah to the creatures with different attributes and names, and these names were called "esmâ-i hüsnâ". 
It is a fact that the use of Allah's names and attributes throughout the Qur'an is compatible with the content of the verses and suras in which it is mentioned, and will contribute to the correct understanding of the verse with its names. "esmâ-i hüsnâ" has been used in a wide range of content and in different styles and patterns in the Qur'an in order to place it in memories that Allah has no equal or likeness, and that there is only one Creator.
Since the comprehensive treatment of esmâ-i hüsnâ will push the limits of the study, only the Attributes of Allah have been tabulated in the order of revelation in our study. In the plan of our research, it was tried to comply with the integrity of the titles, sections and sub-titles, the meaning and subject order between the chapters and the titles.
This thesis is a chronological study in the field of tafsir. Attributes of Allah are classified according to the order of revelation in which the surahs were also revealed. The adjectives in question have been dealt with only as they appear in the Qur'an.