Sosyal bilgiler dersinde okul dışı öğrenme ortamları bağlamında gerçekleştirilen tarihi mekan gezileriyle ilgili öğrenci görüşleri
Student wiews about historical site trips within the context of  out of school learning environments in social studies course
Yazar: İSMAİL AYYILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. AYDIN GÜVEN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilgiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Arkeoloji müzeleri = Archeological museums ; Tarihi mekan = Historical place

Özet:
Amaç: Araştırmanın amacı, sosyal bilgiler dersinde okul dışı öğrenme ortamları bağlamında gerçekleştirilen tarihi mekân gezileri ile ilgili 6.sınıf öğrencilerinin görüşlerini belirlemektir. Yöntem: Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan durum çalışması ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Muş ili Bulanık ilçesinde yer alan bir ortaokulda eğitim gören 6.sınıf öğrencilerinden kolay ulaşılabilir örneklem yöntemi ile seçilen 7 kız ve 5 erkek öğrenci olmak üzere toplam 12 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak; "Açık Uçlu Anket Formu", "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" ve "Öğrenci Gezi Günlüğü" kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Çalışmada öğrencilerin büyük çoğunluğunun daha önce herhangi bir tarihi mekân veya müze gezisine katılmadıkları tespit edilmiş, aynı zamanda öğrencilerin çevrelerinde bulunan tarihi mekânların neler olduklarına yönelik bilgi düzeylerinin oldukça yetersiz olduğu saptanmıştır. Araştırmada öğrencilerin büyük çoğunluğunun tarihi mekânı, tarihi eserler olarak tanımladıkları görülmektedir. Ayrıca öğrencilerin okul dışı öğrenme kavramını en fazla müzeler ile ilişkilendirdikleri saptanmıştır. Okul dışı öğrenme ortamları bağlamında gerçekleştirilen tarihi mekân ve müze gezilerinin ardından öğrencilerin bu gezilerin sosyal bilgiler dersini daha iyi öğrenmeye yardımcı olacağını ifade ettikleri tespit edilmiştir. Ayrıca tarihi mekân gezileri sırasında öğrencilerin hissettiklerine dair, en çok duygulandıklarını ve heyecanlandıklarını ifade ettikleri belirlenmiştir. Sonuçlar: Öğrencilerin bilgi sahibi olmak ve farklı yerleri görmek amacıyla tarihi mekân veya müze gibi okul dışı öğrenme ortamlarını ziyaret etmek ve bu ortamlarda ders işlemek için istekli oldukları saptanmıştır. Okul dışı öğrenme ortamlarına düzenlenen gezilerin ve gerçekleştirilen etkinliklerin öğrencilere heyecan, mutluluk, gurur, eğlence gibi duyguları yaşatması bakımından fayda sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca gerçekleştirilen tarihi mekân gezilerinde yapılan etkinliklerin öğrenciler tarafından beğenildiği tespit edilmiştir. Öğrencilerin etkinlikleri beğenmelerinde eğlenceli ve öğretici olması etkili olmuştur. Araştırma sonucunda öğrencilerin yakın çevrelerinde bulunan tarihi mekânlara ilişkin bilgi düzeylerinin arttığı saptanmıştır. Ayrıca okul dışı öğrenme ortamlarının öğrencilerin yaparak ve yaşayarak öğrenmelerine, kalıcı ve etkili öğrenmeler gerçekleştirmelerine ve öğrencilerin dersi sevmelerine katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Tarihi mekân, müze, okul dışı öğrenme, gezi, sosyal bilgiler.

Abstract:
Purpose: The aim of the research is to determine the opinions of 6th grade students about historical place trips in the context of out-of-school learning environments in Social Studies course. Method: The research was conducted with a case study, which is one of the qualitative research methods. The study group of the research consists of a total of 12 students, 7 female and 5 male students, selected by convenience sampling method from 6th grade students studying in a secondary school in Bulanık district of Muş province in the 2022-2023 academic year. "Open-ended Questionnaire Form", "Semi-structured Interview Form" and "Student Travel Diary" were used as data collection tools in the study. The data obtained in the study were analyzed by content analysis. Findings: In the study, it was determined that the majority of the students had not participated in any historical site or museum trip before, and at the same time, it was determined that the students' level of knowledge about the historical sites around them was quite inadequate. In the study, it is seen that the majority of the students defined historical places as historical artifacts. It was also found that students associated the concept of out-of-school learning with museums the most. After the historical site and museum trips in the context of out-of-school learning environments, it was determined that the students stated that these trips would help them learn the social studies course better. In addition, it was determined that students expressed that they were most emotional and excited about what they felt during historical site visits. Conclusions: It was found that students were willing to visit out-of-school learning environments such as historical sites or museums in order to gain knowledge and see different places and to teach in these environments. It was concluded that the trips organized to out-of-school learning environments and the activities carried out were beneficial in terms of providing students with emotions such as excitement, happiness, pride and fun. In addition, it was determined that the activities carried out during the historical site visits were liked by the students. Students liked the activities because they were fun and instructive. As a result of the research, it was determined that the students' level of knowledge about the historical places in their immediate surroundings increased. In addition, it was concluded that out-of-school learning environments contribute to students' learning by doing and experiencing, realizing permanent and effective learning and students' liking the lesson. Keywords: Historical place, museum, out-of-school learning, travel, social studies.