hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Onlıne yemek siparişi işletmelerinin çok kriterli karar verme yöntemlerine göre değerlendirmesi
Evaluation of online food ordering enterprises according to multi-criteria decision-making methods
Yazar: ÖZLEM AKYÜZ KANTARCI
Danışman: DOÇ. DR. AŞIR ÖZBEK
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu çalışmada çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemlerinden TOPSIS ve WASPAS yöntemleri kullanılarak online yemek siparişi işletmeleri değerlendirmiştir. Online yemek siparişi hizmeti veren işletmelerin araştırmak, kullanıcıların deneyimlerinden yola çıkarak bu işletmeler arasında karar vericilere yol göstermek, yemek sipariş eden kullanıcıların hangi kriterlere göre bu işlemi gerçekleştirdiklerini tespit etmek ve nihayetinde pozitif ideal çözüme ulaştıracak işletmeyi seçilebilmek amaçlanmıştır. Araştırma mobil uygulama veya internet sitesi aracılığıyla yemek siparişi veren 15-55 yaş aralığındaki tüketicileri ve yemek sipariş ederken en çok tercih ettikleri üç işletmeyi kapsamaktadır. Tüketicilerin online yemek siparişi verirken hangi kriterleri göz önünde bulundurduğu ve daha çok hangi işletmeleri tercih ettiklerini öğrenmek için 50 kişi ile anket ve yüz yüze görüşmeler yapılmıştır. Sonuçlara göre TOPSIS ve WASPAS yöntemlerinde kullanılacak kriterler ve alternatifler belirlenmiştir. TOPSIS ve WASPAS yöntemlerinin uygulama sonuçlarına göre Getir Yemek en çok tercih edilen online yemek siparişi işletmesi olarak belirlenmiştir. Getir Yemek'i ön plana çıkaran üstünlükleri besinlerin tazeliği ve güvenliği, yemeğin tadı ve lezzeti, işletmenin mobil uygulaması ile web sitesinin kullanım kolaylığı konularında başarılı olmasıdır.

Abstract:
In this study, online food ordering enterprises were evaluated using TOPSIS and WASPAS methods, one of the multi-criteria decision-making methods. The purpose of the study is to investigate and evaluate the enterprises providing online food ordering services. It is aimed to guide the Deciders among these businesses based on the experiences of the users, to determine which criteria the users who order food have carried out this operation by taking into account, and to be able to choose the business that will ultimately lead to a positive ideal solution. The research covers consumers between the ages of 15-55 who order food via a mobile application or website and the three businesses they prefer the most when ordering food. A survey and face-to-face interviews were conducted with 50 people to find out which criteria consumers take into account when ordering food online and which businesses they prefer more. According to the results, the criteria and alternatives to be used in TOPSIS and WASPAS methods have been determined. According to the application results of TOPSIS and WASPAS methods, Getir Yemek has been determined as the most preferred online food ordering business. The advantages that make Getir Yemek stand out are the freshness and safety of the food, the taste and flavor of the food, the success of the business in terms of the ease of use of the mobile application and the website.
Tasavvufi halk müziği bağlamında Neşet Ertaş türkülerinin incelenmesi
Investigation of the susufic elements in the turkus of Neşet Ertaş
Yazar: LEVENT KÖYLÜ
Danışman: DOÇ. HAMİT ÖNAL
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Müzik = Music
Dizin: Ertaş, Neşet = Ertaş, Neşet ; Halk müziği = Folk music ; Tasavvuf = Mystic ; Türk halk müziği = Turkish folk music ; Türküler = Folk songs

Özet:
Bu çalışmada, Kırşehir yöresi sanatçılarından Neşet Ertaşa'a ait sekiz türkü "Tasavvufî Halk Müziği" bağlamında incelenmiştir. Bu amaçla, araştırma konusuyla ilgili raporlar, kitaplar, arşiv dosyaları, nota, video, ses kayıtları ve fotoğraflar, özgünlüğü kontrol edilerek sistematik bir şekilde analiz edilmiştir. Araştırma, mevcut durumu belirlemeye yönelik genel durum tespitinin kullanıldığı tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Çalışmada, Neşet Ertaş'a ait türküler hakkında derin bir kavrayışa ulaşma çabası vardır. Kavramsal çerçevede; "Türk Müzik Kültürü", "Tasavvufî Türk Müziği", "Kırşehir Yöresi Tasavvufi Halk Müziği" ne ilişkin konular açıklanmıştır. Bulgular bölümünde ise; Neşet Ertaş'a ait ve Tasavvufi unsurlar taşıdığı tespit edilen sekiz (8) türkü, makam, usûl ve sözleri bakımından ele alınmıştır. Bu çalışmayla; Türk halk müziği içinde yer alan ve bu anlamda önemli bir kültür merkezi olan Kırşehir yöresi müzik geleneğine katkı sağlanması amaçlanmıştır. Çalışma, Türk halk müziği kültüründe, müzik - din ilişkisi konusuna ve bu alanla ilgili çalışma yapan eğitimci ve araştırmacılara katkı sağlaması bakımından önemlidir.

Anahtar Kelimeler: Tasavvuf Kültürü, Tasavvufî Halk Müziği, Türk Halk Müziği, Neşet Ertaş, Türkü

Abstract:
In this study, it is examined  eight folk songs belonging to Neşet Ertaş, one of the artists of  Kırşehir region, in the context of Sufi Folk Music. In this context, documents such as reports, books, archive files, notes, videos, sound recordings and photographs related to the research subject were analyzed systematically by checking their originality. The  research   is a descriptive study in the  screening model in which general due diligence is used to determine the current  situation. In the study, there is an effort to reach a deep under standing about the folk songs of Neşet Ertaş. Conceptually; the subjects related to the "Turkish Music Culture", "Sufi Turkish Music", "Kırşehir Region Turkish Folk Music" are discussed. In the results section; eight (8) folk songs belonging to Neşet Ertaş, found to contain  Sufi elements, are discussed in terms of mode,method and  the words. With this study,it is aimed to contribute to music tradition of Kırşehir region, which is  an important center in Turkish folk music. This study is important in terms of providing iformation on the relationship between music and religion in Turkish Folk Culture, and contributing  to the educators and researchers working on the subject.

Keywords: Suficulture, Sufi Folk Music, Turkish Folk Music, Neşet Ertaş, Türkü
Rousseau'nun etkilediği düşünür: I. Kant
Thinker who was affected by Rousseau: I. Kant
Yazar: MİHRİBAN KOTLUK
Danışman: DOÇ. DR. AYSEL DEMİR
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: 18. yüzyıl = 18. century ; Ahlak = Morality ; Ahlak felsefesi = Moral philosophy ; Batı felsefesi = Western philosophy ; Kant, Immanuel = Kant, Immanuel ; Rousseau, Jean Jacques = Rousseau, Jean Jacques ; Siyaset felsefesi = Political philosophy ; Vicdan = Conscience

Özet:
J. J. Rousseau ve I. Kant 18. yüzyıl Aydınlanma Çağı'na damgasını vuran iki düşünür olarak karşımıza çıkar. Aydınlanma Çağı'na ışık tutan bu iki düşünür, eleştiri bağlamında çağa damgasını vurmuş, Aydınlanma'yı Aydınlanma Çağı içerisinde eleştirme cesaretini gösterebilmişlerdir. Her ikisi de usunu kullanabilen insanın duygusal yönüne de vurgu yaparak insanın kültürel, ahlaki, dinî ve siyasi yönünü ele almışlardır. Bu düşünürlerin görüşlerine baktığımızda, genel olarak irade kavramından hareketle ahlaki gelişim çerçevesinde aklını kullanabilen insana yöneldikleri görülür. Bu bağlamda, Rousseau'nun eğitim aracılığıyla kültürlü bir toplum yaratma gayesi, Kant'ta ahlaki bir gelişim olarak görülmektedir. Buna göre bu çalışmada, özellikle Kant'ın Rousseau'dan ahlaki ve siyasi bağlamda nasıl etkilendiğini gözler önüne sermek temel amacımızdır. Rousseau, birçok düşünür için bir dönüm noktası olmuştur ki aynı Aydınlanma Çağı'nı paylaşan Kant bunlardan en önemlisi olarak karşımıza çıkar. Kant için nasıl David Hume onu uyuduğu uykudan uyandırdıysa bir anlam da Rousseau da duygusal bağlamda Kant üzerinde aynı etkiyi yapmış denilebilir.

Abstract:
J. J. Rousseau and I. Kant appear as two thinkers who left their mark on the Age of Enlightenment in the 18th century. These two thinkers, who shed light on the Age of Enlightenment, left their mark on the age in the context of criticism and were able to show the courage to criticize the Enlightenment within the Age of Enlightenment. Both of them have discussed the cultural, moral, religious and political aspects of the human being by emphasizing the emotional aspect of the human being who can use his reason. When we look at the views of these thinkers, it is seen that they turn to people who can use their minds within the framework of moral development, generally based on the concept of will. In this context, Rousseau's goal of creating a cultured society through education is seen as a moral development in Kant. Accordingly, in this study, our main aim is to reveal how Kant was influenced by Rousseau in a moral and political context. Rousseau has been a turning point for many thinkers, and Kant, who shared the same Age of Enlightenment, is them important of them. Just as for Kant David Hume woke him from his sleep, Rousseau can be said to have had the same effect on Kant in an emotional context.
Yapay zeka yöntemleri ile talep tahmini ve değirmen makineleri imalat sektöründe uygulanması /
Yazar: AZİZE BERNA CAN
Danışman: DOÇ. DR. ADNAN AKTEPE
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Günümüz şartlarında artan rekabet ortamında şirketlerin mevcut durumlarını koruyabilmeleri ve geliştirebilmeleri için talep tahmini büyük önem taşımaktadır. Talep tahmini, bir ürün ya da hizmetin belirli bir gelecek dönem için satışlarının en az hata ile tahmin edilmesidir. Böylece işletmelerin gelecek dönemlerde karşılaşabilecekleri durumlar öngörülebilir ve çeşitli yöntemler kullanılarak önceden önlemler alınabilir. Talep tahmin yöntemleri, kalitatif yöntemler ve kantitatif yöntemler olarak iki gruba ayrılmaktadır. Kalitatif tahmin metodu, istatistiksel yöntem kullanılmadan insanların sezgisel yaklaşımlarına dayalı yapılan bir talep tahmin yöntemidir. Kantitatif metot ise tam tersine çeşitli istatistiksel yöntemler kullanılarak yapılan yöntemlerdir. 
Bu çalışmada talep tahmin kavramından bahsedilmiş ve talep tahmin yönetiminde kullanılan tahmin yöntemleri incelenmiştir. Ardından literatürde yer alan yapay zekâ tabanlı talep tahmin yöntemlerinden bahsedilmiştir. Çalışmanın uygulama bölümünden yapay zekâ tabanlı yöntemlerden olan Destek vektör makineleri (DVM) ve Yapay sinir ağları (YSA) ve yöntemleri kullanılarak değirmen makineleri imalatı yapan bir işletme için talep tahmin çalışması yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre DVM'nin YSA'ya göre daha başarılı tahminler yaptığı bu çalışma ile sunulmuştur.

Abstract:
In today's increasingly competitive environment, demand forecasting is of great importance for companies to maintain and improve their current situation. Demand forecasting is the estimation of sales of a product or service for a certain future period with the least error. Thus, the situations that businesses may encounter in the future periods can be foreseen and measures can be taken in advance using various methods. Demand forecasting methods are divided into two groups as qualitative and quantitative. The qualitative forecasting method is a demand forecasting method based on people's intuitive approaches without using the statistical method. The quantitative method, on the contrary, is the methods performed using various statistical methods. 
In this study, the concept of demand forecasting was mentioned and the forecasting methods used in demand forecasting management were examined. Then, artificial intelligence-based demand forecasting methods included in the literature were mentioned. From the application section of the study, a demand forecasting study was conducted for an enterprise manufacturing milling machines using artificial neural networks (ANN) and Support vector machines (SVM) methods, which are one of the artificial intelligence techniques. According to the results obtained, it is presented with this study that SVM makes more successful estimates compared to ANN.
Türkçe e-ticaret müşteri yorumlarının derin öğrenme ile çok etiketli analizi
Multi-label analysis of Turkish e-commerce customer reviews with deep learning
Yazar: EMRE DENİZ
Danışman: PROF. DR. HASAN ERBAY ; DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA COŞAR
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
Dijital teknolojilerin gelişmesiyle birlikte internet ortamında oluşan veri miktarı, çeşitliliği her geçen gün artmaktadır. Çevrimiçi ticaret siteleri de bu verilerin toplanmasında en büyük katkı sağlayan uygulamalar arasındadır. Toplanan farklı tiplerdeki, yani sayısal, metinsel verilerin analiz edilerek hem müşteriler için hem de şirketler için daha faydalı bilgilere dönüştürecek uygulamaların geliştirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle bu tez çalışmasında Türkçe müşteri yorumları üzerine farklı makine öğrenimi teknikleri uygulanarak çok etiketli analizler gerçekleştirilmiştir. İlk olarak bu tez çalışması için Türkçe alışveriş sitelerinden özgün bir veri seti toplanmıştır. Ardından bu veriler üzerinde sırasıyla klasik makine öğrenimi teknikleri ve derin öğrenme teknikleri uygulanarak müşteri yorumlarının çok etiketli analizi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, çok etiketli sınıflandırma uygulamalarında yaygın olarak kullanılan değerlendirme metrikleri ile karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Deneysel sonuçlara göre, Türkçe müşteri yorumlarının çok etiketli sınıflandırılması için en başarılı yöntemin ince ayarlaması yapılmış BERT modeli olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
With the development of digital technologies, the amount of data created on the internet is increasing day by day. Online commerce sites are also the applications that make the biggest contribution to this amount of data. By analyzing these textual data, it is necessary to develop more useful applications for both customers and companies. For this reason, in this thesis study, multi-label analyzes were carried out on customer comments in Turkish by applying different machine learning techniques. First of all, a unique data set was collected from Turkish shopping websites for this thesis study. Then, multi-label analysis of customer comments was performed by applying classical machine learning techniques and deep learning techniques, respectively, on these data. The obtained results were analyzed in comparison with the evaluation metrics commonly used in multi-label classification applications. According to the experimental results, it has been determined that the most successful method for multi-label classification of Turkish customer reviews is the fine-tuned BERT model.
Ḥanân eş-Şeyḫ'in romanlarında kadın imgesi
The image of women in the novels of Hannan al-Shaykh
Yazar: HİLAL DURAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RECEP ÇİNKILIÇ
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Doğu Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Arap edebiyatı = Arabian literature ; Eş-Şeyh, Hanan = Al-Şeyh, Hanan ; Feminizm = Feminism ; Kadın imajı = Women image ; Kadınlar = Women ; Roman = Novel ; İmaj = Image

Özet:
Kadının toplumsal yeri göz önüne alındığında edebî eserlere konu olması kaçınılmaz olmuştur. Bu bağlamda Arap dünyasında kadın konusu sayısız eserde işlenmiştir. Bazı dönemlerde kadının toplumsal rolünün değişmesi, kadınları evlerinin dışındaki dünyaya açılmaya itmiştir. Bazı kadınlar da bu alışılagelmiş dünyanın dışına çıktıklarında tökezlemiş ve yaşadıkları toplum ile adapte olmaya çalıştıkları yeni yaşamları arasında içsel çatışmalar yaşamışlardır. Kadın konusunun ele alındığı eserlere bakıldığında feminizmin izleri açık bir şekilde görülebilmektedir. Modern Arap Edebiyatı döneminin kadın-erkek eşitliğini savunan yazarlarından biri olan Ḥanân eş-Şeyḫ'in de incelenen eserlerinde bahsi geçen izler göze çarpmaktadır.  Bu çalışmada yazarın eserlerinde yer verdiği bölgelerde kadının toplumsal değeri, çevrenin kadına bakış açısı, kendilerine atfedilen anne, sevgili, genç kız vb. kavramların işlenişi, Zehra, İmraʾatâni ᷾Alâ Şâṭi ʾi'l Baḥr ve Misku'l-Ġazâl adlı eserler üzerinden incelenmiştir.

Abstract:
Considering the social place of women, it has become inevitable to be the subject of literary works. In this context, the subject of women in the Arab world has been dealt with in numerous works. In some periods, the change in the social role of women has pushed women to open up to the world outside their home. Some women also stumbled when they went out of this conventional world and experienced internal conflicts between the society they lived in and the new life they were trying to adapt to.
The traces of feminism can be clearly seen when we look at the works dealing with the subject of women. The traces mentioned in the analyzed works of Hannan al-Shaykh, one of the writers who advocated the equality of men and women of the Modern Arabic Literature period, are striking.
Osmanlı tarihlerinde askerlikle ilgili söz varlığı (15. ve 16. yüzyıl)
Vocabulary about military service in Ottoman histories (15th and 16th century)
Yazar: HAKAN ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. AHMET KARADOĞAN
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan yaklaşık yüz yıl sonra oluşturulmaya başlanan tarih yazıcılığına ait sınırlı sayıdaki metinlerde yer alan askerî söz varlığını tespit etmek amacıyla, bu tez çalışmasında; Osmanlı Devleti'nin XIV., XV. ve XVI. yüzyıllarına ait, dil hususiyetleri açısından önem arz eden eserler ele alınmıştır. Ayrıca elde edilen söz varlığına ait kelime ve kelime grupları, tematik konu başlıkları altında sınıflandırılmıştır. Ordu-millet anlayışıyla ön plana çıkan Türk toplumunun oluşturduğu tarihî metinlerde askerlikle ilgili söz varlığının önemli ölçüde bir birikime sahip olduğu, bu çalışmayla birlikte bir kez daha gözler önüne serilmiştir. Bu çerçevede tespit edilen söz varlığının tarihî süreç içerisindeki değişim ve gelişimleri izlenebilecek, askerî kültürün devamlılığı noktasında hangi kelimelerin kullanılmaya devam ettiği ve/veya kullanımdan düştüğü, kelimelerde anlamsal olarak bir daralma ya da genişleme olup olmadığı sonuçlarından hareketle daha sonra yapılacak olan araştırmalara da katkı sağlanacaktır.

Anahtar Sözcükler: Tarih, Osmanlı Tarihi, Kronik, Askerî kelime, Söz Varlığı.

Abstract:
In order to determine the military vocabulary in the limited number of texts belonging to historiography, which began to be created about a hundred years after the establishment of the Ottoman Empire, this thesis focuses on the works belonging to the XIVth, XVth and XVIth centuries of the Ottoman Empire, which are important in terms of language features. In addition, the words and word groups belonging to the vocabulary obtained were classified under thematic headings. With this study, it has once again been revealed that the Turkish society, which stands out with its army-nation understanding, has a significant accumulation of military-related vocabulary in historical texts. In this framework, the changes and developments of the identified vocabulary in the historical process can be monitored, which words continue to be used and/or fall out of use in terms of the continuity of military culture, and whether there is a semantic contraction or expansion in the words will contribute to future research.

Keywords: History, Ottoman History, Chronic, Military word, Vocabulary.
Su altı araçlarda görüntü işleme tekniği ile obje tanımlama
Object definition with image processing technique in underwater vehicles
Yazar: KEMAL AYDOSLU
Danışman: DOÇ. DR. MEMİK TAYLAN DAŞ
Kırıkkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Bu çalışmada, su altında kapalı bir kaba yerleştirilen kamera ile görüntü alınmış ve nesne tanıma işlemi gerçekleştirilmiştir. Kameradan alınan gerçek zamanlı görüntü ile renk bilgisine dayalı olarak nesne tespiti yapılmıştır. Çalışmada RaspberryPi 4b, OpenCV ve Python programlama dili kullanılarak sualtı görüntü işleme ile nesnelerin tespiti amaçlanmıştır. Tanıtılan nesneler batık gemiler ve balıklardır. Nesne tanımada Single Shot Multibox Detector (SSD) derin öğrenme yöntemi ve MobileNet yapay sinir ağı kullanılarak web kamerasından gerçek zamanlı görüntüler alınarak nesne tespiti yapılır. Nesne tanımada, görüntü önce griye dönüştürülür ve ardın dan SSD MobileNet kütüphanesindeki nesnelerle karşılaştırılıp eşleştirildiğinde nesne tanınır.

Abstract:
In this study, an image was taken with a camera placed in a sealed container under water and object recognition was performed. Object detection was made based on the color information with the real-time image taken from the camera. In the study, it was aimed to detect objects with under water image processing using the RaspberryPi 4b, OpenCV and Python programming language. Introduced objects are sunken ships and fish. In object recognition, using Single Shot Multibox Detector (SSD) deep learning method and MobileNet artificial neural network, object detection is done by taking real-time images from the webcam. In object recognition, the object is recognized when the image is first converted to gray and then compared with the objects in the SSD MobileNet library and matched.