Türkiye'de halkla ilişkiler ajansları tarafından kullanılan ölçme değerlendirme yaklaşımları
Measurement and evaluation approach used by public relations agencies in Turkey
Yazar: AYBÜKE KARDELEN KARTAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DENİZ AKBULUT
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations
Dizin: Halkla ilişkiler = Public relations ; Halkla ilişkiler ajansı = Public relation agency ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Halkla ilişkiler uzmanları; bağlı oldukları kuruluşların diğer kuruluşlar ya da kişiler ile karşılıklı yarar anlayışını benimseyerek planlı ve örgütsel bir çaba içerisinde iletişim süreçlerini yürütme görevi üstlenmiştir. 
Günümüzde teknolojinin hızla ve sürekli gelişip yenilenmesi, küreselleşme ve iletişim ağının etkinliğinin artması gibi birçok durum halkla ilişkiler faaliyetlerinin uygulama alanlarını da günden güne genişletmiştir. Bu genişleme beraberinde kuruluşların profesyonel ve planlı halkla ilişkiler gereksinimi ihtiyacı doğurmuş, kuruluşların ekonomik, siyasal, sosyal ve kültürel alanlarda planlı örgütlenme gereksinimi, halkla ilişkiler faaliyetlerini yürütebilecek birimleri oluşturmasına, gerektiği durumlarda oluşturulan bu bölümlerin kuruluş dışında faaliyet yürüten halkla ilişkiler ajansları tarafından desteklenmesini zorunlu kılmıştır. Halkla ilişkilerin temelinde yatan stratejik iletişim sürecinin uygulanabilmesi ve kuruluşların kitleler üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi açısından oluşturulan bu birimler ve ajanslar faaliyetlerini ölçümlemek durumundadır. Bu noktada stratejik halkla ilişkiler için ölçme değerlendirme zorunlu bir ihtiyaçtır. 
Halkla ilişkilerde ölçme değerlendirme sürecinin Türkiye'de hangi çerçevede uygulandığı, uygulama süreçlerinin nasıl işlediği, uygulama farklılıkları, halkla ilişkiler ajanslarının kuruluşlar ile bu çerçevede iletişim süreçleri, ölçme değerlendirme önündeki zorlukların neler olduğu gözlemlenmeye çalışılmıştır. 
Araştırma kapsamında öncelikle halkla ilişkilere kavramsal bakış başlığında ulusal ve uluslararası çerçeve içerisinde; gelişim sürecine, halkla ilişkilerde sektörel bazda yapılanmalara, stratejik halkla ilişkiler kavramı ve uygulanış biçimlerine aynı zamanda araştırmanın temeli olan halkla ilişkilerde ölçme ve değerlendirme sürecine yönelik kapsamlı bir literatür taramasına yer verilmiştir. 
Araştırmanın örneklemi ve sınırlılıkları çerçevesinde seçilen ajans temsilcileri ile yarı yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen bu mülakatlar doğrultusunda mevcut durum ortaya konulmaya çalışılmıştır. Sonuç olarak elde edilen veriler ile Türkiye'de halkla ilişkiler alanına ve iletişim faaliyetlerine yönelik ölçme değerlendirme yaklaşımlarına durum değerlendirmesi sağlanarak ileriye dönük çıkarımlar ortaya konulmuştur. 

Anahtar Kelime: Halkla İlişkiler, Halkla İlişkilerde Ölçümleme ve Değerlendirme, Halkla İlişkiler Ajansları,  Halkla İlişkilerde Ölçümleme Modelleri, Stratejik Halkla İlişkiler Yönetimi

Abstract:
Public relations professionals; It has undertaken the task of conducting the communication processes in a planned and organizational effort by adopting the understanding of mutual benefit with other organizations or individuals of the organizations they are affiliated with.
Today, many situations such as rapid and continuous development and renewal of technology, globalization and increasing the effectiveness of the communication network have expanded the application areas of public relations activities day by day. Along with this expansion, organizations have created the need for professional and planned public relations, the need for planned organization in economic, political, social and cultural fields has made it obligatory for organizations to establish units that can carry out public relations activities, and to support these departments, which are established when necessary, by public relations agencies operating outside the establishment. These units and agencies have to measure their activities in order to implement the strategic communication process that underlies public relations and to evaluate the impact of organizations on the masses. At this point, assessment and evaluation is a necessary need for strategic public relations.
In Turkey, the assessment process in public relations is assessed in what context, how to handle the application process, criteria, differences, applicability condition, public relations of the organization with communication processes agencies have tried to observe what is the challenge for measuring assessments.
Within the scope of the research, primarily in the conceptual view of public relations within national and international framework; The development process, sectoral structuring in public relations, the concept of strategic public relations and its application forms, as well as a comprehensive literature review on the measurement and evaluation process in public relations, which is the main scope of the research, are included.
Semi-structured interviews were conducted with representatives of agencies and organizations / companies selected within the framework of the sample and limitations of the research. In line with these interviews, the current situation has been tried to be revealed. with the data obtained as a result of Turkey in providing public relations and communication to the area to assess the situation assessment approach it has been demonstrated to operate prospectively inferences.

Keywords: Public Relations, Measurement and Evaluation in Public Relations, Public Relations Agencies, Measurement Models in Public Relations, Strategic Communication Management