Ağaç türlerinin öğretiminde üç boyutlu çok kullanıcılı sanal ortamların kullanılması
Design process of three-dimensional multi-user virtual environments for teaching three species
Yazar: GAMZE MERCAN
Danışman: PROF. DR. PINAR KÖSEOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ağaçlar = Trees ; Biyoloji = Biology ; Biyoloji eğitimi = Biology education ; Biyoloji öğretimi = Biology teaching ; Orman ağaçları = Forest trees ; Sanal eğitim = Virtual education ; Sanal öğrenme ortamları = Virtual learning environments ; Üç boyutlu tasarım = Three dimensional design ; Üç boyutlu teknoloji = Three dimensional technology ; Üç boyutlu öğretim = Three dimensional teaching

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, yeryüzünde yaşam için büyük bir öneme sahip ağaçların özelliklerinin öğretiminde üç boyutlu (3B) çok kullanıcılı sanal ortamların kullanılabilirliğinin sorgulanmasıdır.Bu temel odak noktasına göre araştırmanın amacı ise, 3B çok kullanıcılı sanal ortamların biyoloji eğitimin aktörleri olan biyoloji öğretmenlerinin yakın çevrelerindeki ağaçları tanımasına yönelik etkililiğinin incelenmesidir. Karma araştırma yöntemi kullanılan araştırmada nicel araştırma yöntemi olarak öntest sontest kontrol gruplu yarı deneysel model, nitel araştırma modeli olarak tematik deseni kullanılmıştır. Tasarım temelli öğrenme modellerinden ADDIE modeli kullanılarak geliştirilen 3B sanal ortam Unity3D platformunda geliştirilmiştir. Araştırma pilot uygulama uygulama olmak üzere iki aşamada gerçekleştirilmiştir. Araştırmada uzman görüşlerine göre gerekli düzeltmeler yapıldıktan sonra 24 üniversite öğrencisi ile pilot uygulama ve 70 biyoloji öğretmeni (kontrol grubu: sunuş yoluyla öğretim, deney grubu: üç boyutlu sanal öğrenme ortamı uygulaması) ile uygulama yapılmıştır. Araştırmanın nicel veri toplama araçları; Uzman Görüş Formu, 3B Sanal Öğrenme Ortamları Değerlendirme Ölçeği ve Modifiye Edilmiş Verilen Ağacı Tanı Testi olup nitel veri toplama araçları ise Kullanıcı Görüşme Formu'dur. Araştırmanın nicel verilerinin analizinde eşleştirilmiş örneklemler t-testi  ve ANCOVA analiz tekniği, nitel verilerin analizinde ise tematik analiz kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; kullanılan araştırma modellerinin katılımcıların ağaçları tanıma düzeylerinde etkili olduğu belirlenmiştir. Ancak 3B sanal öğrenme ortamının katılımcıların ağaçları tanımalarında sunuş yoluyla öğretim modeline göre daha fazla etkili olduğu saptanmıştır. Bu sonuçlara göre ADDIE öğretim tasarımı modeli kullanılarak ağaç türlerinin öğretimine yönelik geliştirilen 3B sanal öğrenme ortamı ağaç eğitimine yönelik etkili bir ortam olarak kullanılabileceği söylenebilir.

Abstract:
The main goal of this study is to investigate whether three-dimensional (3D) multi-user virtual environments are appropriate for teaching about the characteristics of trees, which are crucial to life on Earth. The purpose of the research is to investigate whether 3D multi-user virtual environments can help biology teachers, who play the role of actors in biology education, identify trees in their immediate surroundings. Thematic design was employed as the qualitative research model and a quasi-experimental model with a pretest posttest control group as the methodology for mixed research methods. On the Unity3D platform, a 3D virtual environment was created using the ADDIE model, one of the design-based learning models. The research was conducted in two phases, including a pilot implementation and a implementation.After the research was corrected as needed in accordance with professional opinions, a pilot application was created with 24 college students and 70 biology teachers (control group: teaching by presentation, experimental group: three-dimensional virtual learning environment application). The 3D Virtual Learning Environments Evaluation Scale and the Modified Given Tree Diagnostic Test are the research's quantitative data collection instruments, and the User Interview Form is used to gather qualitative data. The research's quantitative data were analyzed using paired samples t-test and ANCOVA analysis techniques, and its qualitative data were analyzed using thematic analysis. The research's findings showed that the models used to conduct it were successful in improving participants' tree recognition abilities. However, it was found that the 3D virtual learning environment was superior to the presentation model in terms of identifying trees. These findings indicate that the 3D virtual learning environment created using the ADDIE instructional design model for teaching tree species can be used as a useful environment for tree education.