Sezaryan olgularında COVİD aşısı olan ve olmayanların retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of cesarean cases with and without COVİD vaccination
Yazar: ATİKE GÖRGÜLÜ
Danışman: PROF. DR. ELİF DOĞAN BAKI
Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç: Covid-19 aşısı, hamile kişilerin kendilerini ve bebeklerini şiddetli co-vid-19 hastalığına karşı korumaları için en güvenli ve en etkili yoldur. Mevcut veriler, hamilelikte covid-19 aşısı sonrasında olumsuz sonuç riskinin arttığını desteklememek-tedir, bu nedenle hamilelikte aşılamanın faydaları olası risklerden daha ağır bastığı için aşılama önerilmektedir. Çalışmamızda hastanemizde 1 yıl boyunca sezaryena alı-nan gebelerin aşı durumlarının öncelikle maternal ve neonatal sonuçlar üzerine etkisi-ni, ikincil olarak da postoperatif nötrofil/lenfosit (N/L) oranına etkisini değerlendir-meyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Etik kurul izni alındıktan sonra 01.01.2022 ile 01.01.2023 tarihleri arasında sezaryan ameliyatına alınan 430 hasta çalışmaya dahil edildi. Hasta-ların yaş, ek hastalık, gestasyonel haftaları, eğitim düzeyleri, anestezi yöntemi, ameli-yat süreleri, Covid 19 geçirip geçirmedikleri, Covid aşısı olup olmadıkları, periopera-tif kan ve/veya kan ürünü kullanımı, 1. ve 5. Dakika APGAR skorları, postoperatif ta-burculuk durumları, hastane yatış süreleri, postoperatif ortaya çıkan komplikasyonlar ve mortaliteleri incelendi.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 430 hastadan 329'u gebelik öncesi bir dö-nemde en az 1 doz COVİD-19 aşısı olmuş, 101 hasta COVİD-19 aşısı olmamıştı. Aşı olan ve olmayan annelerin yaş ortancaları 29 olup, aşı olmayan grubun yaşları aşı olan gruba göre anlamlı bir şekilde düşüktü (p=0,003). Hastaların vücut kitle indeksi (VKİ) ortancaları 29 idi ve iki grup arasında anlamlı farklılık yoktu (p=0,722). Ayrıca hasta-ların gestasyonel yaş ortancaları da her iki grupta benzerdi (p=0,480). Hastaların %34,2'si lise mezunuyken, %25,8'i ortaokul, %21,2'si lisans, %14,7'si ilkokul ve %4,2'si okuryazar değildi, iki grup arasında eğitim düzeyi açısından anlamlı farklılık mevcuttu (p=0,001). Eğitim düzeyi arttıkça aşılanma oranı anlamlı bir şekilde arttığı görüldü (p=0,003). Hastaların % 26,7'sinde ek hastalık mevcuttu, aşı olan grupta ek hastalık görülme oranı aşı olmayan gruba göre daha yüksekti (p=0,039). En fazla yapı-lan aşı %74,2 oranında Biontec iken en az yapılan %0,3 oranında Türkovac idi ve en fazla yapılan dönem gebelik öncesi dönemdi. Hastaların %77,9'u Covid geçirmemiş olup, iki grup arasında da anlamlı farklılık mevcut değildi (p=0,719). Hastaların %67,4'ü elektif operasyon için ameliyata alınırken, %32'6'sı acil bir şekilde operas-yona alınmıştır. Hastalarda %97,4 oranında komplikasyon görülmemiştir. Ameliyat sonrası hastaların %99,3'ü servise çıkarken, %0,7'si yoğun bakıma çıkmıştır. Çalış-maya katılan tüm hastalar şifa ile taburcu olmuştur, mortalite gözlenmemiştir (1 ay-lık). Aşı olan hastaların APGAR 1. dakika skorları aşı olamayanlara göre istatiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (p=0,020 ). APGAR 5. dakika skorları her iki grupta benzerdi (p=0,248). Hastaların Hb, Hct, PLt, MPV ve N/L oranları her iki grupta benzer seyretti.
Sonuç: Çalışmamızdan elde ettiğimiz veriler hamilelikte COVİD-19 aşısının olumsuz maternal ve neonatal sonuç riskini arttırmadığını göstermektedir. Ancak bu bilginin genel kabul edilebilirliğinin artması için aşılama, eşlik eden hastalıklar ve doğum sonuçları hakkında kapsamlı verilere sahip daha büyük ve çeşitli popülasyonla-rı içeren çalışmalara ihtiyaç vardır. 
Anahtar kelimeler: Aşılama, Covid-19 aşısı, Covid-19, Gebelik, Anestezi

Abstract:
Aim: Covid-19 vaccination is the safest and most effective way for pregnant women to protect themselves and their babies against severe covid-19 disease. Ava-ilable data do not support an increased risk of adverse outcomes after covid-19 vac-cination in pregnancy, therefore vaccination is recommended as the benefits of vac-cination in pregnancy outweigh the potential risks. In our study, we aimed to evalu-ate the effect of vaccination status of pregnant women who underwent cesarean sec-tion in our hospital for 1 year primarily on maternal and neonatal outcomes and secondarily on postoperative neutrophil/lymphocyte (N/L) ratio.
Materials and Methods: After ethics committee approval, 430 patients who underwent cesarean section between 01.01.2022 and 01.01.2023 were included in the study. Patients' age, comorbidities, gestational weeks, education level, anesthe-sia method, operation time, whether they had Covid 19, whether they had Covid vaccine, perioperative blood and/or blood product use, 1st and 5th minute APGAR scores, postoperative discharge status, hospitalization time, postoperative complica-tions and mortality were analyzed.
Results: Of the 430 patients included in the study, 329 patients had received at least 1 dose of COVID-19 vaccine in the pre-pregnancy period and 101 patients had not received COVID-19 vaccine. The median age of vaccinated and unvaccina-ted mothers was 29 years, and the age of the unvaccinated group was significantly lower than the vaccinated group (p=0.003). The median body mass index (BMI) of the patients was 29 and there was no significant difference between the two groups (p=0.722). The median gestational age was also similar in both groups (p=0.480). While 34.2% of the patients were high school graduates, 25.8% were middle school graduates, 21.2% were undergraduates, 14.7% were primary school graduates and 4.2% were illiterate; there was a significant difference between the two groups in terms of educational level (p=0.001). Vaccination rate increased significantly with increasing education level (p=0,003). Comorbidities were present in 26.7% of the patients, and the rate of comorbidities was higher in the vaccinated group than in the non-vaccinated group (p=0.039). The most common vaccine was Biontec with a rate of 74.2%, the least common vaccine was Turkovac with a rate of 0.3% and the most common period was the pre-pregnancy period. 77.9% of the patients had not had Covid and there was no significant difference between the two groups (p=0.719). While 67.4% of the patients were operated for elective operation, 32.6% were operated urgently. There were no complications in 97.4% of the patients. Pos-toperatively, 99.3% of the patients went to the ward, while 0.7% went to the inten-sive care unit. All patients participating in the study were discharged with cure and no mortality was observed (1 month). APGAR 1st minute scores of patients who were vaccinated were statistically significantly higher than those who were not vac-cinated (p=0.020). APGAR 5th minute scores were similar in both groups (p=0.248). Hb, Hct, PLt, MPV and N/L ratios were similar in both groups.
Conclusion: The data obtained from our study show that COVID-19 vacci-nation during pregnancy does not increase the risk of adverse maternal and neonatal outcomes. However, studies involving larger and diverse populations with compre-hensive data on vaccination, comorbidities and birth outcomes are needed to increa-se the general acceptability of this information.
Key words: Vaccination, Covid-19 vaccine, Covid-19, Pregnancy, Anesthe-sia