Okul öncesi dönem çocukların (5-6 yaş) dijital oyun bağımlılık eğilimleri ile sosyal problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
The examination of the relationship between the social problem solving skills and digital game addiction tendecy of pre-school children (5-6 years old)
Yazar: AYSEL ÇAYLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU DOĞRUÖZ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Oyun bağımlılığı = Game addiction ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırmada amaç, okul öncesi döneminde bulunan (5-6) yaş çocuklarının dijital oyun bağımlılık eğilimleri ile sosyal problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu kapsam doğrultusunda çocukların dijital oyun bağımlılık eğilimlerinin cinsiyet, yaş, okul öncesi eğitim kurumuna devam süresi, anne babanın öğrenim durumu, anne babanın çalışma durumu, anne babanın yaşı ve ailenin gelir düzeyi değişkenleri arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığı incelenmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden yararlanılarak ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Karabük ilinde bulunan resmi devlet anaokulları ve anasınıflarında öğrenim gören 5-6 yaş grubu öğrencileri oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise 2020-2021 eğitim öğretim yılı Karabük il merkezinde öğrenim gören 290 okul öncesi dönemi çocukları ve çocukların ebeveynleri oluşturmuştur. Örneklem grubu basit rastgele örnekleme yöntemi kullanılarak seçilmiştir. Araştırma dâhilinde toplanan verileri analiz etmek için betimleyici istatistikler ve pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Kullanılan veri toplama araçları ise araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu, ebeveynlerin doldurabileceği Budak (2020), tarafından hazırlanan okul öncesi dönem çocukları için DOBE(dijital oyun bağımlılık eğilimi) ölçeği ve Yılmaz (2012) tarafından hazırlanan WSPÇ (Wally sosyal problem çözme becerileri) ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analiz edilmesinde betimleyici istatistik, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi ANOVA, post-hoc Testleri (LSD, Tamhame's T2, Game's Howell)  ve pearson korelasyon yöntemlerinden yararlanılmıştır. SPSS 22 ve Lisrel paket programları kullanılmıştır. Ölçeklerin faktör yapısını tekrar doğrulayabilmek için DFA analizi kullanılmıştır. 
Araştırma bulguları, araştırmaya dâhil edilen çocukların dijital oyun bağımlılık eğilimlerinin orta düzeyde olduğu, sosyal problem çözme becerilerinin de orta düzeyde olduğu ve cinsiyet, anne baba öğrenim durumu, ailenin gelir seviyesi, anne babanın çalışma durumu gibi değişkenlerin dijital oyun bağımlılık eğilimleri ile alt boyutları arasında anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. 
Sonuç olarak okul öncesi dönem çocuklarının dijital oyun bağımlılık eğilimleri toplam puan ortalamaları arttıkça sosyal problem çözme becerilerinin azaldığı ve birbirleriyle negatif yönlü bir ilişkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Dijital oyun, Dijital Oyun Bağımlılığı, Sosyal Problem, Sosyal Problem Çözme Becerisi

Abstract:
The aim of this reasearch is to examine the relationship between the social problem solving skills and digital game addiction tendecy of 5-6 year old children who are in the preschool period. In this context, it has been examined whether there is a significant relationship between the digital game addiction tendencies of children and gender, age, duration of pre-school education, educational status of the parents, working status of the parents, the age of the parents and the income level of the family regarding the variables of the research. Correlational survey model was used in the research by using quantitative research methods. The population of the research consisted of 5-6 year old children group studying in the public preschools and nursery classes in the city of Karabük. The sample of the study consisted of 290 preschool children studying in Karabük city centre during the 2020-2021 academic year and their parents. The sample group was selected using simple random sampling method. Descriptive statistics and Pearson Correlation analysis were used to analyze the data collected in the research. Data collection tools were the personal information form prepared by the researcher, DOBE (Digital Game Addiction Tendency Scale) for preschool children prepared by Budak (2020), which can be filled out by the parents, and WSPÇ ( Wally Social Problem Solving Skills Scale) prepared by Yılmaz (2012). Descriptive statistics, independent sample t-test, One Way ANOVA, Post-Hoc tests((LSD,Tamhame's T2,Game's Howell)  and Pearson correlation methods were used to analyze the data. SPSS 22 and Lisrel package programs were used. DFA was used to reconfirm the factor structure of the scales. 
The research findings show that the digital game addiction tendencies of the children included in the study are moderate and their social problem-solving skills are also moderate. Besides, there are significant differences between the digital game addiction tendencies and the variables such as gender, parental education level, family income level, and parents' working status. 
As a result, it has been concluded that as the total score averages of preschool children's digital game addiction tendencies increased, their social problem solving skills decreased and they had a negative relationship with each other.
Key words: Digital game, digital game addiction, social problem, social problem solving skills.