İngiliz koloni yönetimi döneminde Kıbrıslı Türklerin toplumsal varoluş mücadelesi (1878-1960)
The struggle for social existence of turkish cypriots in the period of british colonial administration (1878-1960)
Yazar: KEMAL YÜCEKAYALAR
Danışman: DOÇ. DR. MUSA ÖZTÜRK
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Tarih = History
Dizin: Emperyalizm = Imperialism ; Güney Kıbrıs Rum Yönetimi = Greek Cypriot Administration of Southern Cyprus ; Kolonileşme = Colonisation ; Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti = Turkish Republic of Northern Cyprus ; Kıbrıs = Cyprus ; Kıbrıs Türkleri = Cyprus Tuks ; Kıbrıs sorunu = Cyprus problem ; Varoluş = Existence ; İngiltere = England

Özet:
Bu çalışmada 1878 yılında Britanya'nın stratejik nedenler nedeniyle bir konvansiyon bağlamında Kıbrıs'ta egemenliği ele geçirmesinin ardından ortaya çıkan yapıda özellikle Kıbrıslı Türklerin varoluş mücadelesi ele alınmaktadır. Çalışmada genel anlamda postkolonyal sürecin anlaşılması bakımından, kolonyal dönemin tarihsel geçmişi Kıbrıslı Türklerin varoluş mücadelesi bağlamında incelenmektedir. Kıbrıslı Türklerin milli bilinçlerinin oluşumunda rol oynayan olaylar, toplumsal varoluş bağlamında değerlendirilerek Kıbrıslı Rumlar ve İngiliz Koloni Yönetimi ile ilişkilendirilerek ele alınmaktadır. 
	Çalışmada Kıbrıslı Türklerde varoluş mücadelesinin başlamasında etkili olan olaylar sosyolojik bir perspektifle yorumlanmıştır. Özellikle Lozan Barış Antlaşmasının ardından ortaya çıkan "dejure" egemenlik döneminde Kıbrıslıların sömürgeci ile ilişkileri önemli sayılabilecek olaylar ve uygulamalar bağlamında değerlendirilmiştir. Kısaca bu çalışmada İngiliz Koloni Yönetimi yıllarında Kıbrıs Sorunu'nun filizlendiği kritik dönemler bağlamında Kıbrıslı Türklerin varoluşsal mücadeleleri değerlendirilmektedir. 
	Çalışmada Kıbrıs'taki güncel/mevcut yapıyı anlamlandırabilmek adına tarihsel sosyolojinin yorum ve imkânlarından oldukça yararlanılmıştır. Çalışma sonucunda Kıbrıs hakkında ortaya atılan/iddiaların çoğu sorunların aslında tarihsel birikim sürecinim ürünü olduğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Günümüzde Kıbrıs Sorunu olarak kavramsallaştırılan olgunun kökeninin 1878-1960 yıllarını kapsayan İngiliz koloni yönetimi dönemine dayandığı tarihsel dinamikleri bağlamında ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
In this study, the struggle for existence of the Turkish Cypriots is discussed in the structure that emerged after the British seized the sovereignty in Cyprus in the context of a convention due to strategic reasons in 1878. In the study, in terms of understanding the postcolonial process in general, the historical past of the colonial period is examined in the context of the Turkish Cypriots' struggle for existence.  The events that played a role in the formation of the national consciousness of the Turkish Cypriots are evaluated in the context of social existence, and are dealt with in relation to the Greek Cypriots and the British Colonial Administration.
In this study, the events that were effective in the beginning of the struggle for existence in Turkish Cypriots were interpreted from a sociological perspective. Especially in the period of "dejure" sovereignty that emerged after the Lausanne Peace Treaty, the relations of the Cypriots with the colonialist were evaluated in the context of events and practices that can be considered important. Briefly, this study evaluates the existential struggles of Turkish Cypriots in the context of the critical periods when the Cyprus Problem sprouted during the British Colonial Administration.
In this study, in order to make sense of the current/existing structure in Cyprus, the interpretations and possibilities of historical sociology have been utilized. As a result of the study, it has been tried to reveal that most of the problems made/claims about Cyprus are actually the product of the historical accumulation process. The origin of the phenomenon, which is conceptualized as the Cyprus Problem today, has been tried to be revealed in the context of its historical dynamics, which dates back to the period of British colonial rule covering the years 1878-1960.