Sultan II. Abdülhamid'e düzenlenen suikastlar ve ihbarlar
The assasination attempt on Abdulhamid II
Yazar: HAMİYET KÜÇÜKYAĞCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞÜKRİYE PINAR ÖZYALVAÇ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Gazeteler = Newspapers ; Muhalefet = Opposition ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Suikast = Assassination ; İhbar = Denunciation

Özet:
Sultan Abdülaziz'in Midhat Paşa, Hüseyin Avni Paşa, Mütercim Rüşdü Paşa ve
Şeyhülislam Hayrullah Efendi'nin kurduğu bir komite tarafından darbe ile tahtan
indirilmesi ile V. Murad padişah olmuş, II. Abdülhamid veliaht Şehzade konumuna
yükselmiştir. Sultan Aziz'i tahttan indirip yerine V. Murad'ı tahta çıkartan
komitenin beklemediği bir olay gerçekleşmiş ve V. Murad akli melekelerini
kaybederek ülkeyi yönetemeyecek hale gelmiştir. Bu durum veliaht Şehzade olan II.
Abdülhamid'i padişah konumuna yükseltmiştir. 1876 yılında Kanûn-i Esâsi'yi ilan
etme şartıyla tahta çıkmış, bir süre mevcut kadrolar ile ülkeyi yönetmiş, zamanla
ülkenin yönetim merkezini Yıldız Sarayı'na taşımıştır. Yönetimi kendi elinde
toplaması kendisine karşı bir muhalefetin oluşmasına sebep olmuştur. Hafiye
teşkilatı sayesinde hem yurt içinde hem yurt dışında örgütlenen muhalifler kontrol
altında tutulmaya çalışılmıştır. Böylece kendisine düşman olanları görmeyi
amaçlamıştır. Alınan önlemler, muhalifler tarafından daha çok tepki çekmiş ve
muhaliflerin hem sayısında hem de kendisine karşı giriştikleri faaliyetlerde artış
olmuştur. Nitekim verilen jurnaller sayesinde iç muhalefet ve yabancı komiteler
tarafından şahsına yönelik tasarlanmış pek çok suikast planı eyleme geçirilemeden
ortaya çıkarılmıştır. Alınan önlemlere rağmen yine de bazı suikast planları
uygulamaya konulmuştur. 1905 yılında Ermeni komiteciler tarafından düzenlenen
suikast planı faaliyete geçmiş nadir girişimlerden biri olmuştur. Bununla birlikte
kurulan hafiye teşkilatı bazı sakıncaları da beraberinde getirmiş, para, rütbe, nişan
gibi kazanımlar elde etme niyetinde olan kişiler tarafından sahte suikast ihbarları da
yapılmıştır. Avrupa'da çıkarılan gazeteler de II. Abdülhamid'e yapıldığı iddia edilen
suikast haberleri ile dolmuş, sahte suikast ihbarları çok sık aralıklarla gazetelerdeki
yerini almıştır. Siyasi kaygılarla yapılan bu haberler gerekli merciler tarafından
yalanlanmış, haberin çıktığı gazetenin ilgili nüshasının ülkeye girmesi
yasaklanmıştır.

Anahtar Kelimeler: II. Abdülhamid, suikast, hafiye, jurnal, muhalefet, asılsız ihbar,
gazete

Abstract:
Sultan AbdulAziz, Midhat Pasha, Hüseyin Avni Pasha, Mütercim RüĢdü Pasha and
ġeyhülislam Hayrullah Efendi were deposed in a coup by a committee established by.
Murad became Sultan, II. Abdulhamid was elevated to the position of Crown Prince.
The Sultan deposed Aziz and replaced him with V. an incident occurred that the
committee that put Murad on the throne did not expect, and V. Murad lost his
mental Angels and was unable to rule the country. thus II. Abdulhamid elevated him
to the Sultanate in 1876, ascended the throne on the condition that he declared
Kanun-i Esasi, ruled the country for a while with existing cadres, and eventually
moved the administrative center of the country to the Yildiz Palace. His rule in his
own hands caused opposition to him. Thanks to the detective organization, dissidents
organized both at home and abroad were tried to keep under control. So he wanted
to see those who were hostile to him. These measures attracted more backlash from
opponents, and there was an increase in both the number of dissidents and their
activity against them. Indeed, thanks to the jurnals given, many assassination plots
developed against him by internal opposition and foreign committees were
uncovered before he was put into action. Despite the measures taken, some
assassination plans were still implemented. An assassination plot orchestrated by
Armenian committees in 1905 was one of the rare attempts to get into the operation.
However, the established detective organization brought some drawbacks, and fake
assassination reports were also made by people who wanted to make gains such as
money, ranks, and insignia. Newspapers published in Europe are also II. It was full
of news about Abdulhamid's alleged assassination, and often fake assassination
reports appeared in newspapers. These reports, made out of political concerns, were rejected by the necessary authorities and the relevant copy of the newspaper in
which the news was published was banned from entering the country.

Keywords: Abdulhamid II, assassination, spy network, jurnal, opposition, unfounded reporting,
newspaper