Üsküdar- Ümraniye- Çekmeköy metro hattı Libadiye istasyonu yaklaşım tüneli kazısında yapılan patlatmalı kazılardan kaynaklanan titreşimlerin ölçülmesi ve çevresel etkilerinin değerlendirilmesi
Analysis of environmental effects and vibration induced by cautious blasting during the excavation of approach tunnel of Libadiye station as part of the Uskudar- Umraniye- Cekmekoy subway tunnel project construction
Yazar: SADETTİN BAĞDATLI
Danışman: PROF. DR. ALİ KAHRİMAN
Okan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering ; Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Delme patlatma sistemi = Drilling blasting system ; Düşey titreşim = Vertical vibration ; Genlik titreşimi = Amplitude vibration ; Sismik hasar = Seismic damage ; Sismik titreşim = Seismic vibration ; Tünel patlatma = Tunnel blasting ; Yapısal hasar = Structural damage

Özet:
Günümüzde trafik ve ulaşım büyükşehirlerin en büyük problemedir. Toplu taşıma araçları bu sorunun en büyük çözümü olarak görülmektedir. Söz konusu toplu toşuma sistemlerinden en uygunu ise yer altı raylı taşıma sistemleri olarak olarak görülmektedir. İstanbul'un ulaşım ve trafik sorununa çözüm sağlamak için yeni bir metro hattı inşa edilmektedir. Üsküdar- Ümraniye- Çekmeköy Metro Hattı Anadolu Yakasında ki trafik ve ulaşım sorununa çözüm sağlayacak önemli bir projedir. Söz konusu metro hattının 6. İstasyonu olan Bulgurlu İstasyonu Tünellerinin kazısı için istasyon tüneline ulaşım amaçlı olarak, istasyon noktasına 200 metre mesafeden ulaşım tüneli kazısına NATM yöntemi ile başlanmıştır. Bölgede şaft açımına uygun alan olmadığı için ulaşım tüneli tercih edilmiştir.

Bu tez kapsamında söz konusu yaklaşım tünelinin inşası esnasında gerçekleştirilen patlatmalı kazılar incelenmiş, patlamalar esnasında oluşan yer sarsıntıları değerlendirilerek çevrede yoğun olarak yer alan yapılara olan etkileri değerlendirilmiştir. Yaklaşım tünelinin 200 m. lik kısmı patlatma ile kazılmış olup, bu süreçte 123 adet patlatma yapılmış ve farklı titreşim ölçer cihazlarla 245 adet titreşim kaydı elde edilmiştir. Gecikme başına kullanılan patlayıcı madde miktarlarına bağlı olarak oluşan ölçekli mesafe (SD) ile titreşim kayıtları ilişkilendirilerek çalışma yapılan bölgenin jeolojine özgü olan arazi iletim katsayısı (K) ve jeolojik katsayına (β) ulaşılmıştır. 

Çalışmada, konuyla ilgili genel bilgiler araştırılarak geniş kapsamlı literatür taraması yapılmıştır. Delme patlatmanın önemi, patlatma ile parçalanma mekanizması, tünel patlatmaları ve patlatmadan kaynaklı çevresel sorunlar derlenerek 2. bölümde sunulmuştur.

Bölüm 3 te kullanılan malzeme ve yöntemler açıklanmıştır. Çalışma yapılan bölge ile ilgili bilgiler, tünel ve uygulanan patlatma modelleri hakkında bilgiler, titreşim ölçümleri ve değerlendirilmesi ile elde edilen verilere bağlı yapılan risk analizi ise Bölüm 4 te verilmiştir. Bölüm 5 te elde edilen sonuçlar tartışılmıştır.

Abstract:
Traffic and transportation have become daunting problems in almost every metropolitan area in the world today. Public transportation systems appear to be the sole genuine solution to these problems. One of the most convenient types of transportation in metropolitan areas is subway systems. In Istanbul, a number of new subway lines are under construction to solve the ever-increasing traffic problem of the city. The Üsküdar-Ümraniye-Çekmeköy line is one of the most important subway lines under construction on the Asian side of the city since traffic congestion in this area is impossible to be tackled with in any other way. Because there is no suitable location for shaft opening within the construction area of the Bulgurlu station (the sixth station), an approach tunnel has been built by the NATM starting from a point 200 meters away from the station. 
This thesis examines the blasting operations carried out during the excavation of the approach tunnel, focusing upon the vibrations induced by blasting and the effects of blasting on the residential structures. The Peak Particle Velocity (PPV) and frequency were measured. During the 123 controlled blasting operations conducted until now, the vibrations were recorded 245 times by means of various technical apparatuses. By relating the vibration records to the scaled distance calculated on the basis of the explosive weights per delay, the ground transmission coefficient (K) and the geological coefficient (β) were found. 

In this study, first, conducted a comprehensive review of the literature to investigate the general information. The importance of drilling and blasting, mechanism of fragmentation by blasting, tunnel blasting and enviromental effects of blastings are present in chapter 2.

Materials and methods used in the study explained in the chapter 3. Information of working site, information of tunnel and blasting patterns, vibration measurements and evaluations and risk analysis of blasting operations are present in chapter 4. Finally, chapter 5 including results.