Primeri bilinmeyen metastatik kanserli hastalarda F-18 FDG PET/ BT 'nin tanısal ve prognostik değeri
The diagnostic and prognostic value of  18F-FDG PET/CT in patients with metastatic cancers of unknown primary
Yazar: YUNUS SARIKAYA
Danışman: PROF. DR. AHMET TUTUŞ
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Neoplazm metastazları = Neoplasm metastasis ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Prognoz = Prognosis ; Teşhis = Diagnosis ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed

Özet:
Amaç: Çalışmanın amacı, primeri bilinmeyen metastatik kanserlerde primer tümörün tespitinde 2-(F-18)-fluoro-2-deoxy-D-glucose (FDG) PET/ BT?nin tanısal ve prognostik değerini belirlemektir.
Hastalar ve Metod: Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nükleer Tıp Anabilim Dalı?nda bulunan PET/ BT ünitesine onkolojik görüntüleme amacıyla Mart 2010- Kasım 2012 tarihleri arasında başvuran 6650 hasta içerisinde, ?primer odak arama? endikasyonu ile FDG-PET/ BT taraması yapılan 336 hasta retrospektif olarak incelendi. Bunlardan 203 hasta (histopatolojik olarak metastazı belirlenen 86 hasta (Grup 1) ve klinik olarak belirgin malignite şüphesi olan 117 hasta (Grup 2)) çalışmaya alındı. Tüm hastalarda FDG-PET/ BT öncesi yapılan konvansiyonel tanısal çalışmalarda primer tümör belirlenememişti. Primer odak arama amaçlı yapılan FDG-PET/ BT bulguları retrospektif olarak incelendi. Ayrıca, FDG-PET/ BT?nin prognostik değerini belirlemek için ortalama yaşam süreleri hesaplandı.
Bulgular: Çalışma sonunda, primeri bilinmeyen metastatik kanserli 203 hastanın 140?ında (%69) primer tümör histopatolojik olarak belirlendi. Diğer 63 (%31) hastada FDG-PET/ BT ile de primer odak gösterilemedi. FDG-PET/ BT ile, tüm hastaların 108?inde (%53) primer tümör doğru olarak tespit edilebildi. Tüm çalışma hastalarında primer odağı bulmada FDG-PET/ BT?nin sensitivite, spesifite, pozitif öngörü değeri, negatif öngörü değeri ve tanısal doğruluğu sırasıyla %77, %57, %75, %60 ve %70 olarak bulundu. Histopatolojik olarak metastazı belirlenen grup 1 hastalarda ise sensitivite, spesifite ve tanısal doğruluk oranları sırasıyla %80, %32 ve %71 idi. Ortalama yaşam süresi ise; FDG-PET/ BT?de multipl lezyonu olan hastalarda, tek lezyonu olan ve lezyonu olmayan hastalara göre anlamlı olarak daha kısaydı (sırasıyla 20.5 ±1.43, 26.4 ±2.89 ve 34.3±1.1 ay, P<0.05).
 Sonuç: Primeri bilinmeyen metastatik kanserli hastalarda, primer tümörün tespitinde FDG-PET/ BT etkin bir görüntüleme yöntemidir. Bu nedenle primeri bilinmeyen kanserlerde FDG-PET/ BT?nin erken dönemde yapılması, doğru evreleme ile uygun tedavi imkanı sağlar ve prognostik bilgi verir.

Anahtar Kelimeler: Primeri bilinmeyen kanser, 18F-FDG PET/ BT, metastaz

Abstract:
Aim: The aim of this study was to determine the diagnostic and prognostic value of 2-(F-18)-fluoro-2-deoxy-D-glucose (FDG) PET/CT in the search for the primary tumor in patients with metastatic carcinoma  of unknown primary.
Patients and Methods: Between March 2010 and November 2012, in total 336 patients who underwent FDG-PET/CT for the search of primary tumor at the Nuclear Medicine Department of Erciyes University Medical Faculty were investigated retrospectively. Of these patients, 203 (86 with histologically-proven metastases and 117 with a high clinical suspicion of malignancy) were included in this study. For all of the patients, primary site was not localized through conventional diagnostic studies before PET/CT. FDG-PET/CT findings were retrospectively analyzed for the identification of the primary tumor site. Additionally, mean survival times were calculated to evaluate the prognostic value of 18F-FDG PET/CT.
Results: At the end of the study, of the 203 patients with metastatic cancers of unknown primary, primary tumor was discovered as histologically for 140 (69%) patients. For the remaining 63 (31%) patients, primary focus was not either identified with FDG PET/CT. Through FDG PET/CT, for 108 (53%) of all the patients, primary tumor was determined correctly. In the whole study population, the sensitivity, specificity, positive predictive value, negative predictive value and accuracy of FDG-PET/CT in determining primary focus were found to be 77%, 57%, 75%, 60%, 70%, respectively. In the patients found to have histologically proven metastases, the sensitivity, specificity and accuracy values were 80%,32% and 71% respectively. The mean survival time of the patients with multiple lesion was significantly shorter than those of the patients with single or no lesion (20.5 ±1.43, 26.4 ±2.89 and 34.3±1.1 months, respectively, P<0.05).
Conclusion: FDG PET/CT is an effective imaging method in the detection of primary tumors for patients with metastatic cancers of unknown primary. Because of that, for cancers whose primary unknown, the application of FDG PET/CT at early phases enabling an accurate staging, provides an appropriate treatment and gives prognostic information.

Key words: Carcinoma of unknown primary, 18F-FDG PET/CT, metastasis.