Yalnızlık duygusu,psikolojik dayanıklılık ve anksiyete düzeyleri açısından ev hanımlarıyla çalışan kadınların karşılaştırılması
The compare of house wife and employed women i̇n terms of loneliness feeling,psychological endurance and level of anxiety
Yazar: DİLARA YILMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. OĞUZ TAN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Ev kadınları = Housewives ; Kadınlar = Women ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Sosyodemografik değişkenler = Sociodemographic variables ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Yalnızlık = Loneliness ; Yalnızlık algısı = Loneliness perception ; Çalışan kadınlar = Working women

Özet:
Bu araştırmada ev hanımlarıyla çalışan kadınların çeşitli sosyodemografik
değişkenler açısından yalnızlık duygusu, psikolojik dayanıklılık ve anksiyete
düzeylerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Araştırmada, Bursa ilinde yaşayan, farklı
meslek gruplarında çalışan 64 ve herhangi bir işte çalışmayan 66 kadından (toplam 130)
veri toplanmıştır. Ölçme aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan Demografik
Bilgi Formu, Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (PDÖ), UCLA-LS Yalnızlık Ölçeği
(UCLA-YÖ), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ) uygulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre;
çalışan ve çalışmayan kadınların UCLA-YÖ, BAÖ ve PDÖ'den aldıkları ortalama
puanlar karşılaştırıldığında, gruplar arasında anlamlı farklılık olmadığı belirlenmiştir.
Çalışan kadınlarda UCLA-YÖ, BAÖ ve PDÖ'den aldıkları ortalama puanlar arasındaki
farklar incelendiğinde, psikolojik dayanıklılığın sosyal yeterlilik ve yapısal stil
boyutlarının yalnızlık ile negatif yönde anlamlı ancak zayıf ilişki içinde olduğu
belirlenmiştir. Çalışmayan kadınlarda BAÖ'den alınan puanlar arttıkça, PDÖ'den alınan
puanlar azalmaktadır. Çalışmayan kadınlarda BAÖ'den alınan puanlar arttıkça PDÖ
Gelecek Algısı alt ölçeği ve Kendilik Algısı alt ölçeğinden alınan puanlar düşmektedir.
Çalışmayan kadınlarda BAÖ'den alınan puanlar arttıkça, PDÖ Sosyal Kaynaklar alt
ölçeğinden alınan puanlar ve Sosyal Yeterlilik alt ölçeğinden alınan puanlar
azalmaktadır. Çalışan ve çalışmayan kadınlarda yaş, eğitim durumu, medeni durum,
çocuk sahibi olup olmama değişkenlerinin UCLA-YÖ, BAÖ ve PDÖ'den alınan
puanlar üzerinde temel ve ortak etkilerinin anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Araştırma
sonucunda, bir işte çalışıyor olma bağımsız değişkinin kadınların yalnızlık, psikolojik
dayanıklılık ve anksiyete düzeyleri üzerinde temel etkisinin bulunmadığı ancak
çalışmanın kadınların yalnızlık düzeyleri ve psikolojik dayanıklılıkları üzerinde çocuk
sahibi olma ile ortak etkisinin bulunduğu belirlenmiştir. Çalışan ve çocuğu olan
kadınların psikolojik dayanıklılıkları, hem çalışan ve çocuğu olmayan kadınlardan hem
de çalışmayan ve çocuğu olan kadınlardan daha yüksek bulunmuştur. Çalışmayan ve
çocuğu olmayan kadınların psikolojik dayanıklılıkları, hem çalışan ve çocuğu olmayan
kadınlardan hem de çalışmayan ve çocuğu olan kadınlardan daha yüksek bulunmuştur.
Sonuç olarak; kadınların çalışmalarından bağımsız olarak psikolojik dayanıklılıklarını
etkileyen önemli bir faktörün sosyalleşme içinde olup olmadığı ve bireyin kendini
yalnız hissedip hissetmediği olduğu söylenebilir. Kadınların bazen kariyerlerinin bazen
ii
ev sorumluluklarının sosyal kaynaklarını sınırlayabildiği bu koşulların kadınları
destekleyici çalışmalarda göz önünde tutulmasının önemli olacağı düşünülmektedir.
Gelecek çalışmalarda hangi sosyal kaynakların ve ne türde sosyal etkileşimlerin
kadınların ruhsal açıdan daha güçlü olmasını etkilediğini araştırmak konuya ışık
tutacaktır. Evliliğin, çocuk sahibi olmasının ve çalışma durumunun hangi durumlarda
kadının gereksinimlerini engellediği ve bu konuda kadınların hangi başa çıkma
yollarının işe yaradığını araştırmak koruyucu ruh sağlığı çalışmalarına katkı sağlayacağı
düşünülmektedir.
Son olarak bekar kadınların genel olarak hem yalnızlık çekmeleri hem
anksiyetelerinin yüksek olması hem de psikolojik dayanıklılıklarının düşüklüğü göz
önünde tutularak, riskli bir grup olarak ele alınıp sosyal destek açısından iyileştirici ve
destekleyici çalışmalara odaklanılabilir. Benzer olarak evli, çalışmayan ve çocuk sahibi
kadınların psikolojik dayanıklılıklarının düşük, anksiyetelerinin ve yalnızlık
duygularının yüksekliği nedeniyle riskli bir grup olduğu ve yine bu grup kadınların
koşulları üzerinde araştırmaların ayrıntılandırılması, özellikle sosyal destek
kaynaklarının güçlendirilmesi konusunda destekleyici çalışmalara odaklanılmasının bu
konudaki gereksinimlere karşılık geleceği düşünülmektedir.
Anahtar kelimeler: Çalışan kadınlar, ev kadınları, psikolojik dayanıklılık,
yalnızlık, anksiyete

Abstract:
In this study, it was aimed to compare the loneliness, psychological endurance
and anxiety levels of women working with housewives in terms of various
sociodemographic variables. In the study, data were collected from N = 130 female
participants living in Bursa, n = 64 working women and n = 66 non-working
housewives in different occupational groups. Demographic Information Form,
Psychological Durability Scale (PBL), UCLA-LS Loneliness Scale (UCLA-YÖ) and
Beck Anxiety Scale (BAI) were used as the measurement tools. According to findings;
when the average scores of the women who were working and not working were
compared between the scores of UCLA-LS Loneliness Scale, Beck Anxiety Scale and
Psychological Durability Scale It has been identified. When the scores of the UCLA-LS
Loneliness Scale, Beck Anxiety Scale and Psychological Durability Scale were
compared among the working women, it was found that the social competence and
structural style dimensions of psychological endurance were significant but negatively
correlated with loneliness, and the other subscales did not show a significant
relationship. The scores from the Psychological Durability Scale, the Psychological
Durability Scale, the Perceived Subscale and the Perceived Self Scale subscale
decreased, while the scores from the Beck Anxiety Scale, scores from the Social
Resources subscale and scores from the Social Qualification subscale decreased,
Educational status, marital status, and children's ownership influence the scores they
receive from the UCLA-LS Loneliness Scale, Beck Anxiety Scale and Psychological
Durability Scale by showing basic and common effects. As a result of the research, it
was determined that the independent variable of the women who worked in a job but
had no basic effect on the levels of loneliness, psychological endurance and anxiety was
found to have a common effect on the level of loneliness and psychological endurance
of women. The psychological endurance of working and child-bearing women was
found to be higher than both working and non-working women as well as working and
child-bearing women. The psychological endurance of nonworking and non-working
women was found to be higher than both working and non-working women. As a result;
It can be said that an important factor influencing the psychological endurance of
women regardless of their work is whether they are socializing and whether the
individual feels alone. It is believed that it is important to consider these conditions,
iv
where women sometimes limit the social resources of their household responsibilities,
in supportive work for women. It will be sought to investigate what social resources and
what kinds of social interactions influence women's mental strength in the future. It is
believed that marriage, child ownership, and in what circumstances the workplace
prevents the woman's needs, and in which way women's ways of coping work, will
contribute to preventive mental health work.
Finally, considering single loneliness in general and high level of anxiety and
low level of psychological endurance, single women can be considered as a risky group
and can focus on improving and supporting activities in terms of social support.
Similarly, married, unemployed and child-bearing women are thought to be low-risk
groups due to low psychological endurance, anxiety and high loneliness, and further
elaboration of research on the conditions of these groups of women, especially focusing
on supportive work on strengthening social support resources.
Key words: Working women, housewives, psychological endurance, loneliness,
anxiety