Diplejik serebral palsili çocuklarda telerehabilitasyon ile uygulanan ince motor beceri eğitiminin yazı yazma ve el becerilerine etkisi
Effect of fine motor skills training through telerehabilitation on handwriting and manual skills in children with diplegic cerebral palsy
Yazar: EKİN AKPINAR
Danışman: PROF. DR. GONCA BUMİN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ergoterapi Ana Bilim Dalı / Ergoterapi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ergoterapi = Occupational Therapy

Özet:
Serebral palsili çocuklarda objeleri manipüle etme becerisindeki kısıtlılık, günlük yaşam aktivitelerinde ve katılımdaki kısıtlılığın en önemli belirleyicilerinden biridir. İnce motor beceri değerlendirme ve müdahalesi, pediatrik ergoterapi uygulamalarının başlıca komponentlerinden biridir. Amerikan Ergoterapi Derneği, sağlık mesleği uygulayıcıları için telerehabilitasyon teknolojilerinin kullanımını kabul edilebilir bir hizmet sağlama yöntemi olarak tanımaktadır. 
Çalışmanın amacı, diplejik serebral palsili çocukların yazı yazma performanslarında, günlük yaşam aktivitelerinde, ince motor ve el becerilerinde yaşadıkları sorunları belirlemek; uygulanan ergoterapi müdahalesinin çocukların bu alanlarda performansları üzerine etkisini göstermektir. 
Çalışmaya 7-12 yaş arası, diplejik serebral palsi tanısı olan, El Becerileri Sınıflandırma Sistemi'nde I-III arası seviyede olan, videolu görüşme için gerekli altyapıya sahip 40 çocuk dahil edilmiştir .Çalışmaya onam vermeyen veya ek bir nörolojik/psikiyatrik tanısı olan çocuklar çalışmaya dahil edilmemiştir.Çalışmaya, Biruni Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Ergoterapi Bölümü duyu bütünleme ünitesinden hizmet alan çocuklar dahil edilmiştir.
Çalışmaya alınacak çocuklar randomizasyon ile müdahale (n:20) ve kontrol (n:20) grubu olarak ikiye ayrılmıştır. Her iki gruptaki çocuklara müdahale hedeflerine yönelik ergoterapi ev programı verilmiştir. Ek olarak, müdahale grubundaki çocuklara haftada 3 gün, günde 45 dakika toplam 8 hafta telerehabilitasyon ile ince motor beceri eğitimi verilmiştir. 

Değerlendirmede ilk aşamada ebeveynden çocuğun demografik bilgileri alınmış, ebeveyn ile Çocuk El Beceri Anketi doldurulmuştur.İkinci aşamada çocukla videolu görüşme üzerinden Kanada Aktivite Performans Ölçeği, Çocuk El Beceri Değerlendirmesi, Minnesota Yazı Yazma Testi, Shriners Hastanesi Üst Ekstremite Değerlendirmesi ve Bruininks-Oseretsky Motor yeterlik testi 2- Kısa Form değerlendirmeleri uygulanmıştır. Her iki grup için de sekizinci haftanın sonunda değerlendirmeler tekrarlanmıştır.

Verilerin analizinde SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. Değişkenler gruplarda ortalama +/- standart sapma olarak belirtilmiş, nominal değişkenler yüzde değeri ile ifade edilmiştir. İkinci değerlendirme sonunda grup içi ve gruplar arası veriler karşılaştırılmıştır. Tüm testlerde p değeri <0.05 alınmıştır. Çalışmamızda, değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu Shapiro-Wilk testi ile belirlenmiştir. Parametrik değişkenlerde grup içi analizler için "paired samples t-test", gruplar arası analizler için "independent samples t-test" kullanılmıştır. Non-parametrik değişkenlerde ise, grup içi analizler için Wilcoxon işaretli sıralar testi, gruplar arası analizler için Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. 
Çalışmanın sonucunda, müdahale grubunda ilk değerlendirmelere göre KAPÖ performans puanında, Minnessota El Yazısı Testi ölçü ve aralık puanlarında, Çocuk El Beceri Değerlendirmesi puanlarında, Shriners Hastanesi Üst Ekstremite Değerlendirmesi Spontan Fonksiyonel Analiz ve Dinamik Pozisyonel Analiz puanlarında ve ve Bruininks-Oseretsky Motor yeterlik testi 2- Kısa Form "Dominant el ile çember içine nokta koyma" puanlarında istatistiksel olarak anlamlı fark görülmüştür(p<.0.05). Kontrol grubunda yalnızca KAPÖ performans puanında iyileşme görülmüştür (p<.0.05). Sonuç olarak, bilateral serebral palsili çocuklarda telerehabilitasyon, yazı yazma performansını, ince motor becerileri, okupasyonel performansı ve  el becerilerini iyileştirmede etkili bir yöntemdir. Telerehabilitasyon programlarının etkinliğini inceleyen daha geniş ölçekli çalışmalar yapılmalıdır.

Abstract:
The limitation in manipulating objects is one of the most important determinants of activities of daily life and participation for children with cerebral palsy. Evaluation and intervention of fine motor skills are among the main components of pediatric occupational therapy practices. The American Occupational Therapy Association recognizes the use of telerehabilitation technologies as an acceptable method of providing services for healthcare practitioners. The aim of the study is to determine the problems experienced by children with diplegic cerebral palsy in their handwriting performance, daily life activities, fine motor, and hand skills; and to demonstrate the effect of the applied occupational therapy intervention on the performance of children in these areas. 40 children between the ages of 7-12 years old, diagnosed with diplegic cerebral palsy, at levels I-III of the Hand Skills Classification System, and possessing the necessary infrastructure for video calls were included in the study. Children who did not give consent or had an additional neurological/psychiatric diagnosis were not included in the study. Children who received services from the sensory integration unit of the Department of Occupational Therapy of Biruni University Faculty of Health Sciences were included in the study. The children to be included in the study were divided into two groups, intervention (n:20) and control (n:20), by randomization. Occupational therapy home program tailored to the intervention goals was given to both groups of children. In addition, fine motor skill training was given with telerehabilitation 3 days a week, 45 minutes a day for a total of 8 weeks to the children in the intervention group.

In the evaluation, first, demographic information about the child was obtained from the parent, and the Children's Hand‐Skills Ability Questionnairewas filled out with the parent. In the second stage, the Canadian Occupational Performance Measure, Assessment of Children's Hand Skills, Minnesota Handwriting Test, Shriners Hospital Upper Extremity Evaluation, and Bruininks-Oseretsky Motor Proficiency Test 2-Short Form evaluations were applied through a video call with the child. Evaluations were repeated for both groups at the end of the eighth week.

SPSS 22.0 program was used in the analysis of the data. Variables were expressed as mean +/- standard deviation in groups, and nominal variables were expressed as a percentage. The intra-group and inter-group data were compared at the second evaluation. A p-value <0.05 was taken in all tests. In our study, the normal distribution suitability of the variables was determined by the Shapiro-Wilk test. Paired samples t-test was used for intra-group analysis in parametric variables, and independent samples t-test was used for inter-group analysis. The Wilcoxon signed-rank test was used for intra-group analysis in non-parametric variables, and the Mann-Whitney U test was used for inter-group analysis.

As a result of the study, compared to the initial evaluations, performance scores in COPM, Minnesota Handwriting Test measurement and range scores, Assessment of Children's Hand Skills score, Shriners Hospital Upper Extremity Evaluation Spontaneous Functional Analysis and Dynamic Positional Analysis scores, and Bruininks-Oseretsky Motor Proficiency Test 2-Short Form "Making dots in circles with preferred hand" scores were significantly improved in the intervention group(p<0.05). Only improvement in the COPM performance score was observed in the control group (p < 0.05). In conclusion, tele-rehabilitation is an effective method in improving handwriting performance, fine motor skills, occupational performance, and hand skills in children with bilateral cerebral palsy. Larger-scale studies examining the effectiveness of tele-rehabilitation programs should be conducted.