Romatoid artrit ve sistemik sklerozlu hastalarda nitrik oksit, malondialdehit düzeyleri, ksantin oksidaz ve süperoksit dismutaz aktiviteleri
The levels of malondialdehyde, nitric oxide, the activity of xanthine oxidase and superoxide dismutase enzymes of patients with rheumatoid arthritis and systemic sclerosis
Yazar: HALİT DİRİL
Danışman: DOÇ. DR. Ş. NUR AKSOY
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Ksantin oksidaz = Xanthine oxidase ; Malondialdehit = Malondialdehyde ; Nitrik oksit = Nitric oxide ; Skleroz = Sclerosis ; Süperoksit dismutaz = Superoxide dismutase

Özet:
Sağlıklı kişilerde normal metabolizma esnasında üretilen serbest radikaller organizmadaki antioksidanlar tarafından nötralize edilir. Ancak serbest radikallerin aşırı artışı veya antioksidan sistemlerin yetersizliği oksidatif stresle sonuçlanır. Serbest oksijen radikalleri ile temel hücre komponentlerinin oksidatif hasarı, sistemik skleroz (SSk) ve romatoid artrit (RA) patogenezinde önemli bir mekanizma olarak öne sürülmektedir. 
Sistemik skleroz vasküler hasar, immünolojik anormallikler, deri ve iç organların yaygın fibrozu ile seyreden kronik inflamatuar bir hastalıktır. Hastalığın etiyolojisi tam olarak bilinmemekle beraber patogenezinde oksidatif stresin önemli rol oynadığı düşünülmekte. Romatoid artrit, periferik eklemlerde inflamasyon ile kendini gösteren kronik bir hastalıktır. RA?nın kesin patolojisi bilinmemekle beraber oksidatif stresin patolojide etkili olduğunu gösteren birçok çalışma vardır. Bu çalışmada SSk ve RA?lı hastalarda malondialdehit (MDA), nitrik oksit (NO) düzeyleri, ksantin oksidaz (XO) ve eritrosit süperoksid dismutaz (SOD) enzim aktivitelerinin araştırılması amaçlanmıştır.
Sistemik skleroz tanısı alan 42 hasta, romatoid artrit tanısı alan 43 hasta ve 40 sağlıklı kontrol grubu çalışmaya alındı. Bireylerin serum MDA ve serum NO düzeyleri, serum XO ve eritrosit SOD enzim aktiviteleri belirlendi. Sistemik skleroz hastalarında serum malondialdehit (MDA) düzeyi kontrol grubuna göre istatitiksel olarak anlamlı oranda yüksek bulunurken (p<0,008), romatoid artrit ve kontrol grupları arasında fark bulunmadı (p= 1.00). Ayrıca hasta ve kontrol gruplarında serum NO düzeyleri, serum XO ve eritrosit SOD enzim aktiviteleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (sırasıyla p= 0.211, p= 0.593, p= 0.508). 
Sonuç olarak çalışmamızda artmış MDA düzeyi sistemik skleroz hastalarında marker olarak önemli olabilir fakat sistemik skleroz hastalarında artmış oksidatif stresin varlığını göstermek için yeterli değildir. Destekleyici sonuçlar SOD, NO ve XO ölçümlerinde elde edilememiştir. Ayrıca çalışmamızda RA hastalarında MDA, SOD, NO ve XO düzeylerinde bir farklılığın bulunmaması bu hastalığın remisyon dönemi ile 
ilişkili olabilir.

Abstract:
In healthy humans beings, the endogenous free radicals produced in the body are neutralized by endogenous antioxidants. But, the insufficiency of antioxidant defense systems or the acceleration of the oxidative reactions can result in the oxidative stress. Oxidative damage to essential cell components caused by oxygen free radicals has been proposed as an important mechanism in the pathogenesis of systemic sclerosis (SSc) and rheumatoid arthritis (RA).
Systemic sclerosis is a chronic inflammatory disease characterized by vascular injury, immunological abnormalities and widespread fibrosis of skin and internal organs. Although the etiology of disease is unknown, It is thought that oxidative stress has an important role in the pathogenesis. Rheumatoid arthritis (RA) is a chronic disease characterized by inflammation in periferic joints. Although the pathophysiological basis of RA is not yet fully understood, some investigations have been shown that oxidative stress have implicated in its pathogenesis. In this study, the levels of malondialdehyde (MDA), nitric oxide (NO), the activity of xanthine oxidase (XO) and erythrocyte superoxide dismutase (SOD) enzymes of patients with rheumatoid arthritis and systemic sclerosis (SSc) were investigated.
Forthy-two patients with systemic sclerosis (SSc), Forthy-three patients with rheumatoid arthritis and 40 healthy controls were taken into the study. The levels of serum MDA and serum NO, the activity of serum XO and erythrocyte SOD enzymes were determined. While patients with systemic sclerosis had significantly higher serum malondialdehyde (MDA) levels compared to normal subjects (p<0,008); there were no differance between rheumatoid arthritis groups and normal subjects (p= 1.00). Besides patients and the control group did not show any difference the level of serum NO, the activity of serum XO and erythrocyte SOD (p= 0.211, p= 0.593, p= 0.508).
In conclusion, increased MDA levels in our study may be importance as a marker but are not sufficient to show that there is an increased oxidative stress in systemic sclerosis patients because supporting results were not obtained from SOD, NO and XO measurements. In addition, in our study the similarity in the levels of MDA, SOD, NO and XO in RA patients might be related to the remission phase of the disease.