Yetişkin bireylerde nesne ilişkileri, bilişsel duygu düzenleme ve travma sonrası bilişler arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between object relations, cognitive emotion relation and posttraumatic cognitions in adults
Yazar: SELİN UÇAN
Danışman: DOÇ. DR. NESLİM GÜVENDEĞER DOKSAT
İSTANBUL BEYKENT ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel duygu düzenleme = Cognitive emotion regulation ; Erken dönem nesne ilişkileri = Early phase object relations ; Travma sonrası biliş = Posttraumatic cognitions

Özet:
Araştırmanın amacı travmatik olay yaşamış yetişkin bireylerin nesne ilişkileri, bilişsel duygu düzenlemeleri ve yaşadıkları travma sonrasında oluşan bilişleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu doğrultuda Travma Sonrası Bilişler Ölçeği, Bell Nesne İlişkileri ve Gerçeği Değerlendirme Ölçeği ve Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği kullanılmıştır ve 413 katılımcıya uygulanmıştır. Araştırmada doğrudan ya da dolaylı olarak travma geçmişi bulunan bireylerin travma bilişlerini, nesne ilişkilerini ve algılanan bilişsel duygu düzenleme stratejilerini; cinsiyet, yaş, medeni durum ve eğitim durumuna göre incelemek amaçlanmaktadır. Yapılan anket uygulaması neticesinde yapılan analizlere göre nesne ilişkileri ile travma sonrası bilişler, travma sonrası bilişler ile bilişsel duygu düzenleme arasında anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Bilişsel duygu düzenleme, güvensiz bağlanma, kendini suçlama, pozitif tekrar odaklanma, plana tekrar odaklanma, pozitif yeniden gözden geçirme, yıkım, başkalarını suçlama puanları cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermektedir. Travma sonrası bilişler, nesne ilişkileri, kabul etme, pozitif tekrar odaklanma, plana tekrar odaklanma, pozitif yeniden gözden geçirme, yıkım, ruminasyon ve bakış açısına yerleştirme, kişinin kendisiyle ilgili olumsuz bilişler, dünyayla ilgili olumsuz bilişleri, yabancılaşma, güvensiz bağlanma ve sosyal yetersizlik yaşa göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermektedir. Benmerkezcilik, kabul etme, ruminasyon, pozitif tekrar odaklanma eğitim durumuna göre anlamlı farklılık göstermektedir. Nesne ilişkileri, travma sonrası bilişler, yabancılaşma, benmerkezcilik, sosyal yetersizlik, güvensiz bağlanma, kendini suçlama, kabul etme, ruminasyon, pozitif tekrar odaklanma, kişinin kendisiyle ilgili olumsuz bilişler, dünyayla ilgili olumsuz bilişleri ve kendini suçlama medeni duruma göre anlamlı farklılık göstermektedir.

Abstract:
The aim of the study was to examine the relationship between object relations, cognitive emotion regulation and posttraumatic cognitions of adults who experienced traumatic events. Posttraumatic Cognitions Inventory, Bell Object Relations and Reality Testing Inventory (BORRTI) and Cognitive Emotion Regulation Questionnaire were used and administered to 413 participants. In this study, trauma cognitions, object relations and perceived cognitive emotion regulation strategies of individuals with direct or indirect trauma history will be examined according to gender, age, marital status and educational status.  According to the analyses conducted as a result of the questionnaire application, there is a significant relationship between object relations and posttraumatic cognitions, and between posttraumatic cognitions and cognitive emotion regulation. Cognitive emotion regulation, insecure attachment, self-blame, positive refocusing, refocus on planning, positive reappraisal, catastrophizing, other-blame scores show statistically significant difference according to gender. Posttraumatic cognitions, object relations, acceptance, positive refocusing, refocus on planning, positive reappraisal, catastrophizing, rumination and putting into perspective, negative cognitions of the self, negative cognitions of the world, alienation, insecure attachment and social incompetence show statistically significant differences according to age. Egocentrism, acceptance, rumination, positive refocusing show significant differences according to educational status. Object relations, posttraumatic cognitions, alienation, egocentrism, social incompetence, insecure attachment, self-blame, acceptance, rumination, positive refocusing, negative cognitions of the self, negative cognitions of the world and self-blame show significant differences according to marital status.