Gonartrozlu bireyler için ileri yaş fonksiyon ve disabilite ölçeği'nin kültürel adaptasyonu ve Türkçe versiyonu: Geçerlilik ve güvenirlik çalışması
Cultural adaptation and Turkish version of late li̇fe function and disability instrument for individuals with gonarthrosi̇s: A reliability and validity study
Yazar: YAĞMUR HAZAR
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE ATICI
İstanbul Okan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Bu çalışmada, İleri Yaş Fonksiyon ve Disabilite Ölçeği'nin (İYFDÖ) Türkçeye 
uyarlaması, kültürel adaptasyonu ve geçerlilik ve güvenirlik özelliklerinin incelenmesi 
amaçlanmıştır. 
İYFDÖ 'nün Türkçe versiyonu, kılavuz ilkelerine göre kültürler arası adaptasyon süreci 
kullanılarak oluşturuldu. Çalışmaya 240 gonartrozlu geriatrik birey (ortalama yaş 77,63) 
dahil edildi. Gonoartrozu olan bireylere Türkçe İYFDÖ uygulandı ve iki hafta sonra ölçek 
tekrarlandı. Farklı İYFDÖ bölümleri için açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, iç 
tutarlılık ve test-tekrar test analizleri yapıldı. Ölçeğin Barthel Günlük Yaşam Aktiviteleri 
İndeksi (Bİ), Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği (FBÖ), Lequesne Algofonksiyonel Diz 
İndeksi (LADİ) ile ilişkisine bakıldı. 
Ölçeğin Fonksiyon Bölümü için; açıklayıcı faktör analizi 3 faktörlü bir model ortaya 
koymuştur ve bu model toplam varyansın % 68,83'ünü açıklamaktadır. Faktör yükleri 
0.547-0.869 arasında değişmektedir. Cronbach Alpha değerleri 0.897-0.974 arasında 
değişerek yüksek iç tutarlılık göstermiştir. Doğrulayıcı faktör analizi model uyum 
indekslerinin kabul edilebilir düzeyde olduğunu göstermiştir. Ölçeğin disabilite kısmı 
limitasyon ve frekans olmak üzere iki bölümden oluşuyordu. Disabilite Limitasyon 
Bölümü için; Cronbach Alpha değerleri 0.765-0.926 arasında değişerek yüksek iç 
tutarlılık göstermiştir. Test-tekrar test güvenilirliği ICC değerleri ile değerlendirilmiş ve 
0.739-0.856 arasında değişmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi model uyum indekslerinin 
kabul edilebilir düzeyde olduğunu göstermiştir. Disabilite Frekans Bölümü için ise; 
Cronbach Alpha değerleri 0.845-0.879 arasında değişerek yüksek iç tutarlılık 
vii 
göstermiştir. Test-tekrar test güvenilirliği ICC değerleri ile değerlendirilmiş ve 0.876'dır. 
İYFDÖ skorları ile Bİ, FBÖ Total Skor, FBÖ Motor Skor ve FBÖ Kognitif Skor arasında 
pozitif yönlü, LADİ arasında ise negatif yönlü anlamlı ilişki bulundu(p<0,05). Ölçeğin 
toplam puanı 0 ile 100 arasında değişecek şeklide standardize edildi. 
İYFDÖ'nün Türkçe versiyonu, Türk gonartrozlu geriatrik bireylerde fonksiyon ve 
disabiliteyi değerlendirmek için güvenilir ve geçerli bir ölçek olarak değerlendirildi. Her 
üç bölüm de (fonksiyon, disabilite limitasyon ve frekans) yüksek iç tutarlılık ve test-tekrar 
test güvenilirliği göstermiştir. Bu bulgular, ölçeğin ileri yaş bireylerin fonksiyonel 
değerlendirmesi için uygun olduğunu göstermektedir.

Abstract:
This study aimed to adapt the Late Life Function and Disability Instrument (LLFDI) into 
Turkish, conduct cultural adaptation, and evaluate its validity and reliability. 
The Turkish version of LLFDI was created using a cross-cultural adaptation process 
according to guideline principles. The study included 240 geriatric individuals with 
gonarthrosis (mean age 77.63). The Turkish LLFDI was administered to individuals with 
gonarthrosis and repeated after two weeks. Exploratory and confirmatory factor analyses, 
internal consistency, and test-retest analyses were conducted for different sections of the 
LLFDI. The scale's relationship with the Barthel Index of Activities of Daily Living (BI), 
the Functional Independence Measure (FIM), and the Lequesne Algofunctional Knee 
Index (LADI) was examined. 
For the Function Section, exploratory factor analysis revealed a three-factor model 
explaining 68.83% of the total variance, with factor loadings ranging from 0.547 to 0.869. 
Internal consistency was high, with Cronbach's Alpha values ranging from 0.897 to 0.974. 
Confirmatory factor analysis (CFA) indicated an acceptable level of model fit. In the 
Disability Section, the Limitation Section showed Cronbach's Alpha values ranging from 
0.765 to 0.926, indicating high internal consistency, and test-retest reliability evaluated 
using ICC values ranged from 0.739 to 0.856. CFA indicated an acceptable level of model 
fit. The Frequency Section demonstrated Cronbach's Alpha values ranging from 0.845 to 
0.879, indicating high internal consistency, and an ICC value of 0.876 for test-retest 
reliability. The LLFDI scores showed a positive significant correlation with BI, FIM Total 
Score, FIM Motor Score, and FIM Cognitive Score, and a negative significant correlation 
with the LADI  (p<0.05). The total score of the scale was standardized to range between 
0 and 100. 
The Turkish version of the LLFDI was found to be a reliable and valid scale for assessing 
function and disability in Turkish geriatric individuals with gonarthrosis. All three 
sections (function, disability limitation, and frequency) demonstrated high internal 
consistency and test-retest reliability. These findings indicate that the scale is suitable for 
functional assessment in elderly individuals.