Tau-fluvalinat'a maruz kalan Daphnia magna'da oksidatif stres düzeyinin belirlenmesi /
Yazar: KÜBRA AYDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞULE TATAR ; DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN KORKMAZ
Munzur Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Daphnia magna = Daphnia magna ; Enzimler = Enzymes ; Fluvalinat = Fluvalinate ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Pestisitler = Pesticides

Özet:
Son yıllarda pestisit kullanımı ciddi oranda artmış ve bu artış pestisitlerin canlılar üzerindeki zararlı etkilerindeki artışı da beraberinde getirmiştir. Sentetik bir piretroid olan Tau-fluvalinat'ın Daphnia magna'daki oksidatif stres düzeyinin tespiti bu tez çalışmasının amacını oluşturmaktadır. Bu amaçla canlı materyalini oluşturan D. magna örnekleri farklı konsantrasyonlar da pestisit içeren ortamlarda ile 24 ve 96 saat süre ile çalışılmıştır. Fluvalinat'ın oksidatif etkilerini belirlemek için süperoksit dismutaz (SOD), katalaz (KAT), Glutatyon S-transferaz (GST) enzim aktiviteleri ve Glutatyon (GSH) ve malondialdehid (MDA) düzeyleri tespit edilmiştir.  SOD aktiviteleri 24 saat sonrasında C grubu hariç tüm gruplarda azalmıştır ve 96 saat sonrasında C grubu hariç tüm gruplarda artmıştır. Bu azalma 24 saat sonrasında A ve B gruplarında istatistiksel olarak anlamlı (p<0.05), C grubunda ise anlamsız olarak gözlenmiştir (p>0.05). 96 saat sonrasında ise SOD seviyesindeki artış ve azalışlar tüm gruplarda anlamlı olarak saptanmıştır (p<0.05). SOD aktivitesindeki değişimler farklı uygulama sürelerine göre kontrol hariç tüm gruplarda istatistiksel olarak anlamlı
bulunmuştur (p<0.05). KAT düzeyleri kontrolle kıyaslandığında her iki grupta da 24 ve 96 saatlik uygulama süreleri sonrasında azalmıştır. (p<0.05). Bu azalış 24 saat sonrasında A ve B gruplarında istatistiksel olarak anlamlı (p<0.05), C grubunda ise anlamsız olarak gözlenmiştir (p>0.05) C grubunda ise anlamsız olarak gözlenmiştir (p>0.05). 96 saat
sonrasında ise KAT seviyesindeki azalışlar tüm gruplarda anlamlı olarak saptanmıştır (p<0.05). Maruz kalma süreleri karşılaştırıldığında ise sadece B ve C grubundaki azalış maruz kalma süresine göre anlamlı olarak bulunmuştur (p<0.05). GSH düzeyleri kontrolle kıyaslandığında 24 saat sonrasında tüm gruplarda azalmıştır (p<0.05). 96 saat sonrasında
sadece A grubunda azalmış B ve C gruplarında artmıştır (p<0.05). Maruz kalma süreleri kıyaslandığında ise kontrol hariç tüm gruplarda istatistiksel olarak anlamlı bir artış saptanmıştır (p<0.05). GST düzeyleri kontrolle kıyaslandığında 24 saat sonrasında tüm gruplarda azalmıştır. (p<0.05). Kontrolle kıyaslandığında 96 saat sonrasında tüm gruplarda
artmıştır. Maruz kalma süreleri kıyaslandığında ise kontrol hariç tüm gruplarda istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptanmıştır (p>0.05). MDA düzeyleri kontrolle kıyaslandığında 24 saat sonrasında tüm gruplarda azalmıştır (p<0.05). 96 saat sonrasında sadece A grubunda azalmış B ve C gruplarında artmıştır (p<0.05). Maruz kalma süreleri kıyaslandığında ise kontrol hariç tüm gruplarda istatistiksel olarak anlamlı bir artış saptanmıştır (p<0.05).  Enzim aktivitelerinin farklı konsantrasyon ve farklı uygulama sürelerine bağlı olarak değişim gösterdiği saptanmıştır. Tau-fluvalinat'a karşı D. magna dokularında SOD, KAT ve GST enzimleri ile GSH ve MDA düzeylerindeki değişikliklerin yararlı birer biyobelirteç olarak kullanılabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In recent years, the use of pesticides has been increasing consciously, but this use is unconsciously damaging to organisms. Determination of the oxidative stress level of Fluvalinate, a synthetic pyretroid on Daphnia manga is the purpose of this study. For this purpose, individuals of D. magna which make up living materials were studied at different concentrations for 24 and 96 hours. To determine oxidative effects of Fluvalinate, Superoxide Dismutase (SOD), Catalase (CAT) and Gluthathion S-Transferase (GST) enzyme activities and levels of Glutathion (GSH) and Malondialdehyde (MDA) were detected. SOD activities decreased in all groups except group C after 24 hours and increased in all groups except group C after 96 hours. This decrease was statistically significant (p<0.05) in groups A and B after 24 hours and insignificant in group C (p>0.05). After 96 hours, increases and decreases in SOD levels were found to be significant in all groups (p<0.05). The changes in SOD activity were statistically significant in all groups except the control according to different application periods. (p<0.05). CAT levels were decreased after 24 and 96 hour treatment periods in both groups when compared to control (p <0.05). This decrease was statistically significant (p<0.05) in groups A and B after 24 hours and insignificant in group C (p>0.05). After 96 hours, decreases in CAT levels were found to be significant in all groups (p<0.05). When the exposure times are compared; only the decrease in groups B and C was significant according to the exposure time (p<0.05). GSH levels decreased in all groups after 24 hours compared to the control (p<0.05). It decreased only in group A and increased in groups B and C after 96 hours (p<0.05). The changes in
GSH activity were statistically significant in all groups except the control according to different application periods. (p<0.05). GST levels decreased in all groups after 24 hours compared to the control (p<0.05). It increased in all groups after 96 hours compared to the control group. The changes in GST activity were statistically insignificant in all groups
except the control according to different application periods (p>0.05). MDA levels decreased in all groups after 24 hours compared to the control (p<0.05). It decreased only in group A and increased in groups B and C after 96 hours (p<0.05). The changes in MDA activity were statistically significant in all groups except the control according to different application periods. (p<0.05). It was determined that enzyme activities changed depending on different
concentrations and different durations of application. Against Tau-fluvalinat, changes in the levels of SOD, CAT and GST enzymes and GSH and MDA in Daphnia manga tissues have been shown to be useful as biomarkers.