Diyetteki yağ ve kolesterolün sistemik amiloid A amiloidozis oluşumu üzerine etkisi
The effect of fat and cholesterol in diet on the systemic amyloid A amyloidosis formation
Yazar: AYLİN ALASONYALILAR
Danışman: PROF. DR. S. DENİZ MISIRLIOĞLU
Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Patoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Patoloji = Pathology ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Amiloid protein SAA = Amyloid protein SAA

Özet:
Bu çalışmada, diyetteki yağ ve kolesterolün sistemik amiloid A (AA) amiloidozis oluşumu üzerindeki etkileri incelenmiştir. Çalışmada 240 adet C57BL/6 ırkı 2 aylık erkek fare 5 yem grubuna ayrılmış ve çalışma boyunca her gruba farklı oranlarda yağ ve kolesterol içeren yemler verilmiştir. Gruplar; NYNK (normal yağ-normal kolesterol), YYYK (yüksek yağ- yüksek kolesterol), YYSK (yüksek yağ-sıfır kolesterol), DYYK (düşük yağ-yüksek kolesterol) ve DYSK (düşük yağ-sıfır kolesterol) şeklinde dizayn edilmişlerdir. Çalışmanın dördüncü haftasında gruplardan 15'er farenin kan ve doku örnekleri alınarak kontrol değerleri elde edilmiştir. Takiben NYNK grubundan 15 fare ayrılarak (negatif kontrol), diğer tüm farelerde intraperitoneal complete Freund's adjuvant-kazein solüsyonu enjeksiyonlarıyla amiloidozis oluşumu indüklenmiş ve çalışma 11. haftada sonlandırılmıştır. Kan örneklerinde SAA (Serum Amiloid A), Interleukin (IL)-1ß, IL-6 ve TNF-? (Tumor necrosis factor alpha) ile lipit değerleri ölçülmüş, karaciğer, dalak, böbrek ve yağ dokularında amiloid varlığı ve şiddeti ile, vücut yağ oranı ortaya konmuştur. Sonuçta; amiloidozis oluşum oranları % 80 (DYYK), % 73.34 (YYYK, YYSK), % 70 (DYSK) ve % 60 (NYNK) şeklinde bulunmuştur. Etkilenen organ sayısı YYYK, YYSK ve DYYK gruplarında NYNK ve DYSK gruplarına oranla daha yüksek bulunmuş, karaciğer etkilenme oranının DYSK grubunda önemli derecede (p<0.05) düşük olduğu gözlenmiştir. Böbrek tutulumunun ise yüksek kolesterol gruplarında anlamlı derecede (p<0.05) yüksek olması dikkati çekmiştir. En yoğun amiloid birikimine YYSK grubunda rastlanırken, DYSK grubundaki amiloid yoğunluğu ise tüm diğer gruplardan önemli derecede (p<0.05) düşük bulunmuştur. DYSK grubunda, plazma IL-6 ve plazma total lipit değerlerinde de diğer gruplara göre anlamlı düşüş saptanırken (p<0.001), YYSK grubunda vücut yağ oranının tüm gruplardan daha yüksek olması dikkati çekmiştir.Sonuç olarak; yağ ve/veya kolesterolden zengin gıdalarla beslenmenin indüklenmiş amiloidozisin şiddet ve yaygınlığını artırdığı, gıdada yağ ve kolesterol kısıtlamasına gidilmesinin amiloidozis oluşumunu azaltabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The effects of fat and cholesterol in diet on formation of systemic amyloid A (AA) amyloidosis were evaluated in this study. A total of 240, two-month-old, C57BL/6 strain male mice were allocated into five groups and fed with diets including different rates of fat and cholesterol during the study. The groups were designed as NrFNrC (normal fat-normal cholesterol), HFHC (high fat-high cholesterol), HFNoC (high fat -no cholesterol), LFHC (low fat- high cholesterol) and LFNoC (low fat- no cholesterol). At the fourth week of the study, blood and tissue samples were collected from 15 mice per group to set the standard values. Subsequently 15 mice from the NrFNrC group were separated as negative control and amyloidosis was induced in all other animals by the intraperitoneal injection of complete Freund?s adjuvant-casein solution. The animals were sacrificed after 11 weeks and occurrence and severity of amyloid accumulations in the liver, kidneys, spleen and fat tissue were investigated and the amount of fat tissue was shown. Serum amyloid A (SAA), IL (interleukin)-1ß, IL-6, TNF-? (tumor necrosis factor alpha) and lipid levels were measured in blood samples. The amyloidosis occurrence rates were as follows: 80 % LFHC, 73.34 % (HFHC, HFNoC), 70 % (LFNoC) and 60 % (NrFNrC). The number of affected organs was higher in the HFHC, HFNoC and LFHC groups than in NrFNrC and LFNoC groups. The liver was significantly less affected (p<0.05) in the LFNoC group, while kidney was affected more severely (p<0.05) in the high cholesterol groups. The most severe amyloid accumulation was observed in HFNoC group while the accumulation was significantly lower (p<0.05) in LFNoC group than in all other groups. Plasma IL-6 and total lipid levels were significantly lower (p<0.001) in LFNoC group than in other groups and the rate of body fat was highest in HFHC group.It was concluded that feeding with a high fat and/or cholesterol diet can enhance the severity and dissemination of induced amyloidosis. Fat and cholesterol restriction in diet can inhibit amyloidosis.