Kentsel yeşil alan nitelikleri ile erişim mesafeleri arasındaki ilişkinin kullanıcı açısından belirlenmesi
Determination of the reletionship between urban green space qualities and access distances in the terms of user preference
Yazar: DİLAY ZÜLKADİROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. CENGİZ USLU
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Kentsel yeşil alanlar = Urban green areas

Özet:
Bu çalışma, Kahramanmaraş kent dokusunda yer alan kentsel yeşil alanların, erişiminde etkili olan bazı niteliklerin ve niceliklerin kullanıcısı açısından önemini potansiyel erişim süresi bütçesi olarak ortaya koymaktadır. Çalışmanın 8 temel aşamadan oluşmaktadır. Öncelikle araştırma alanı sınırlarında bulunan kentsel yeşil alanlar çocuk oyun alanları, mahalle parkları, kent ve semt parkları tespit edilip belirlenen kriterler doğrultusunda sınıflandırılmıştır. Yeşil alanların erişimde etkili olabilecek nitelik ve nicelikler saha çalışmaları ile analiz edilmiştir. Saha çalışmasında kullanılan yeşil alan nitelik ve niceliklerinin önemi ve bunların erişim süresine etkisi çevrim içi anket uygulaması ile analiz edilmiştir. Saha çalışması ile anket bulgularının karşılaştırılması sonucu alanların talep karşılama oranları bulunmuştur.  CBS ortamında anket verilerinden üretilen erişim süreleri kullanılarak uygulanan başlangıç-varış analizi sonucu yeşil alanların erişim haritaları oluşturulmuştur. Her bir yeşil alanın talep karşılama oranı, erişim alanında bulunan binalar için olanak değeri olarak kabul edilmiştir. Binaların tür bazında erişebildiği tüm yeşil alanlardan elde ettiği toplam olanak değerleri doğrultusunda mekân ve idari birim boyutunda planlama önerileri oluşturulmaya çalışılmıştır. Çalışmada elde edilen bulgular şunlardır: Anket çalışmasında yaya olarak ulaşımda en yüksek kent-semt parkına 16,4 dakika süre verilmiştir. Nitelikleri göre olanak durumunun en yüksek olduğu bina oranı %0,5 'dir. Çalışma alanında yeşil alanların yoğunlaştığı bölgelerdeki binaların olanak puanları, kentin sınırlarındaki binalara göre oldukça yüksektir.

Abstract:
This study demonstrates the importance of the actual green areas in Kahramanmaraş urban fabric for the users of some of the qualities and quantities that are effective in its access as a potential access time budget. The study consists of 8 basic stages. First of all, the green areas within the boundaries of the research area; which is children's play ground, neighborhood park, district park and city park were determined and classified according to the specified criteria. The qualities and quantities that can be effective in accessing green areas were analyzed with field studies. The importance of the green area qualities and quantities used in the fieldwork and their effect on the access time were analyzed with an online survey application. As a result of the comparison of the field study and the survey findings, the demand coverage ratios of the fields were found. As a result of the initial and arrival analysis applied using the access times generated from survey data in the CBS environment, access maps of green areas were created. The demand fulfilment rate of each green area was accepted as the opportunity value for the buildings in the access area. In line with the total opportunity values obtained from all the green areas that the buildings can access on the basis of type, planning proposals were tried to be made in terms of space and administrative dimensions. The findings obtained in the study are as follows: survey study, the highest city-town park in pedestrian transportation was given 16.4 minutes. The ratio of the buildings with the highest potential according to their qualifications was 0.5%. The facility scores of the buildings in the areas where green areas are concentrated in the study area are considerably higher than the buildings in the city limits.