RapidArc planlamalarının termolüminesans dozimetre iyon odası ve portal dozimetre ile kalite kontrolü
Quality control in RapidArc planning with thermoluminescence dosimetry ion chamber and portal dosimetry
Yazar: MELTEM ATAMEL
Danışman: PROF. DR. TURGAY KARALI
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Nükleer Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Nükleer Mühendislik = Nuclear Engineering

Özet:
Radyoterapinin başarısı, tümöre uygun ve yeterli miktarda doz verilmesine bağlıdır Tedavide başarılı sonuçlara ulaşmak için, tedavi planlama ve ışınlama prosedürlerinin doğru bir şekilde yapılması gerekir. Bu yüzden hesaplanan dozun doğruluğunu kontrol eden bir kalite kontrol program oluşturulması şarttır
RapidArc günümüzde kullanılan en kompleks tedavi tekniklerinden biridir. Bu yeni tedavi modalitesi, güvenilir verifikasyon prosedürü gereksinimini ortaya çıkarır RadidArc gibi, yüksek doz değişimlerinin olduğu planlamalarda, kalite kontrolün rolü çok büyüktür. 
Bu çalışmada amaç, LiF: Mg; Ti termolüminesans dozimetre (TLD-100), iyon odası,  ve portal dozimetre kullanarak, RapidArc planlarının kalite kontrolünü yapmak, daha önce yapılan çalışmalara katkı sağlamak ve sistemleri birbiri ile mukayese etmektir. Bu amaçla Eclipse marka tedavi planlama sistemi kullanılarak, on adet prostat hastası için RapidArc planı oluşturulmuş ve herbir planın kalite kontrolü TLD, iyon odası ve EPGC kullanarak yapılmıştır. Elde edilen veriler, TPS ile karşılaştırılmış ve sonuçlar değerlendirilmiştir. 
İyon odası ile ışın merkezinde ölçüm alınmıştır. Elde edilen sonuçlar değerlendirildiğnde, planlanan ile hesaplanan doz arasındaki maksimum fark %3.1, minimum fark ise % 0.4 bulunmuştur. Bütün hastalar değerlendirildiğinde, planlama sistemi ile yüzde fark -%1.7 ile %3.1 arasında değişmektedir. Ortalama fark ise -0.9±0.15 bulunmuştur. 
TLD ile ise PTV hacminin içinde ve dışında olmak üzere beş ayrı noktada ölçüm alınmıştır.  Her bir  hasta için beş ayrı noktada TLD ile okunan ortalama doz sonuçlarının TPS ile farkları -%2.9 ile +%3.7 arasında değişmektedir. hastalar tek tek değerlendirilecek olursa, altı hastada, bütün noktalardaki doz farkı %5' den düşük ölçülmüştür. İki hastada ise TPS ile TLD arasındaki maksimum doz farkı %5.7 ve %6.2 ölçülmüştür. Geriye kalan iki hastada ise maksimum doz farkları -%11.3 ile %11.7 bulunmuştur
EPGC elde edilen doz haritaları ise gama analizi kullanılarak değerlendirilmiştir.Bütün bütün hastaların planları gama analizini geçmiştir. Analizi geçen noktaların ortalamaları %97.65 bulunmuştur.

Abstract:
The success of radiotherapy depends on appropriate and sufficient dose given to tumor. In order to achieve successful outcomes, it is important to appropriately perform treatment planning and irradiation procedures. For this reason, creating a quality control programme to control the accuracy of calculated dose is obligatory. 
RapidArc is one of the most complex treatment modalities currently available. The need for a reliable verification procedure arises with this new treatment modality. The role of quality control is very important in planning procedures with high dose alterations like RapidArc. 
The aim of this study was to perform the quality control of RapidArc plan, contribute to previous studies and compare the systems by using LiF: Mg; Ti thermoluminescence dosimeter (TLD-100), ion chamber and portal dosimeter. For this purpose, RapidArc plan was formed for ten patients with prostate pathology by using Eclipse trademark treatment planning system and the quality control of each plan was performed by using TLD, ion chamber and EPGC. Resultant data were compared with TPS and the results were evaluated. 
The measurements were performed in ion chamber and irradiation center. In the evaluation of the results, maximum and minimum differences between planned and calculated doses were found to be %3.1 and 0.4%, respectively. The percentage of the difference obtained with planning system ranged between -1.7% and 3.1% in the evaluation of all patients. The mean difference was detected as -0.9±0.15. 
In TLD measurements, TLDs were placed inside and outside PTV and the measurements were taken from 5 different points. The difference between the mean dose results obtained with TPS and TLD, read in 5 different points for each patient, ranged between -2.9% and +3.7%. When each patient was evaluated individually, dose difference in all points was measured to be lower than 5% in six patients. In two patients, maximum dose differences between TPS and TLD were measured as 5.7% and 6.2%. In the remaining two patients, maximum dose differences were -11.3% and 11.7%.
Dose maps obtained by EPGC were evaluated by using gamma analysis. The plans of all patients passed gamma analysis. The mean for the points which passed the analysis was 97.65%.