LDL-kolesterolü yüksek hastaların tuz konusunda bilgileri ve alışkanlıklarının değerlendirilmesi /
Yazar: BERRİN ZENGİN
Danışman: DOÇ. DR. MELDA DİLEK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Nefroloji = Nephrology
Dizin: Hiperlipidemiler = Hyperlipidemias ; Kolesterol-LDL = Cholesterol-LDL ; Kolesterol-LDL = Cholesterol-LDL ; Tuz = Salt

Özet:
AMAÇ: Hiperlipidemi başta ateroskleroz ve neticesinde koroner arter hastalığı için bağımsız risk faktörüdür. Yüksek tuz içerikli beslenme alışkanlığının da benzer şekilde birçok hastalıklar ilişkisi gösterilmiştir. Biz LDL-Kolesterolü yüksek hastaların tuz konusunda bilgileri ve alışkanlıklarının değerlendirilmesi  amacıyla bu çalışmayı planladık. 
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları polikinliğine başvuran 100 hiperlipidemik hasta alındı. Hastaların kişisel özelliklerini belirlemek için 14 sorudan oluşan bir anket formu kullanıldı. Anket formunda hastaların demografik özelliklerini belirlemeye yönelik yedi soru, kolesterol yüksekliğinin süresi, nedeni, eşlik eden sorunlar, kolesterol düşürücü ilaç kullanıp kullanmadığı, en son ölçülen LDL değeri, en son ölçülen kan basıncı ve tansiyonu yüksek hastalara sorulan sorularla birlikte yedi soru yer almıştır. Hiperlipidemik hastalarda tuz ile ilgili bilgi düzeylerini ölçmek için 20, günük alışkanlıklarını değerlendirmek için ise 9 çoktan seçmeli sorudan oluşan bir anket kullanıldı. Veriler SPSS 15 paket programıda değerlendirildi. Elde edilen veriler SPSS 11 paket programına yüklendi. Bağımsız iki grup ortalamasını karşılaştırmak için Student t testi ve Mann Whitney U testi kullanıldı. P değeri <0.05 olan veriler anlamlı
kabul edildi.
BULGULAR: Çalışmaya dahil edilen LDL kolesterolü yüksek 100 hastanın 56?sı erkek, 44?ü kadındı. Hastaların 24 (%24)?ünde eşlik eden hastalık olarak Hipertansiyon (HT) vardı. Hastaların tuz bilgilerini ölçen testten aldıkları puanların ortalaması 12,6 ± 3,11 (5 - 19) idi. Hasta özelliklerine göre aldıkları test puanını değerlendirdiğimizde erkek ve kadın hastalar arasında tuz bilgisi test puanı açısından istatistiksel anlamlılığa ulaşan fark yoktu (p>0.05). Eğitim düzeyi yüksek olan hastalar en fazla tuz bilgisine sahip hastalardı. Ayrıca evlilerin ve 60 yaşın üzerinde olan hastaların tuz bilgisi daha düşüktü (p<0.0001). Hastaların %33?ü tuzu azaltması gerekliliğini bilirken, %67?si tuzu azalması gerektiğini bilmemektedir. Hastaların en sık tükettiği tuzlu yiyecek ise beyaz peynirdi. 
SONUÇLAR: Bu çalışmada hiperlipidemisi olan hastalarda, tuz bilgisinin ve eğitiminin yeterli olmadığını,  hiperlipidemik ve hiperlipideminin çoğu kez eşlik ettiği hipertansiyon, koroner arter hastalığı, obezite gibi ek komorbit durumu olan hastalardaki günlük tuz içerikli yiyeceklerin azaltılması gerektiğini bulduk. 
ANAHTAR KELİMELER: Hiperlipidemi, LDL, Tuz

Abstract:
ABSTRACT

PURPOSE: Hyperlipidemia is an independent risk factor mainly for atherosclerosis and the resulting coronary artery disease. Similarly, diets with high salt content have also been shown to be associated with many diseases. We designed this study to evaluate the salt awareness and habits of patients with high LDL-cholesterol levels. 
MATERIAL AND METHOD: The study included 100 hyperlipidemic patients who admitted to the Internal Medicine Clinic of the Faculty of Medicine, Ondokuz Mayıs University. A 14-question survey was used to identify the personal traits of patients. The survey form included seven questions aimed at identifying patients? demographical data, as well as seven questions on the duration and cause of high cholesterol, concomitant problems, use of any cholesterol-lowering drugs, latest LDL value, latest blood pressure, and questions directed at hypertensive patients. Two separate surveys with 20 and 9 multiple-choice questions were used to measure salt awareness and daily habits, respectively. The resulting data were analyzed using SPSS 15. The data were saved into SPSS 11. Student?s t-test and Mann-Whitney U tests were used to compare the mean value of the two independent groups. p<0.05 was considered to be statistically significant.
RESULTS: Fifty-six of the 100 patients with high LDL cholesterol included in the study were male, and 44 female. 24 (24%) patients had hypertension (HT) as the concomitant disease. The mean score of patients in the survey measuring their salt awareness was 12,6 ± 3,11 (5 - 19). An analysis of the survey scores based on patient traits revealed no statistical significance (p>0.05) between male and female patients in salt awareness scores. Patients with higher education were found to have higher salt awareness. Also, married patients and patients over 60 had lower (p<0.0001) salt awareness. While 33% of the patients knew that they needed to lower salt intake, 67% were unaware that they should reduce salt intake. White cheese was found to be the most common food source rich in salt content.
CONCLUSIONS: This study found that patients with hyperlipidemia had insufficient salt awareness and training, and that daily foods rich in salt content should be reduced in hyperlipidemic patients and patients with comorbid diseases including hypertension, coronary artery diseases, and obesity, who commonly presented with hyperlipidemia.
 KEYWORDS: Hyperlipidemia, LDL, Salt