Kalp büyüklüğünün değerlendirilmesinde kullanılan akciğer grafisi ve ekokardiyografi bulgularının vücut antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal veriler ile ilişkisi
The relationship between chest radiography and echocardiography findings used in the evaluation of heart size and body anthropometric measurements and biochemical data
Yazar: ASLIHAN GÖKALP AKBULUT
Danışman: DOÇ. DR. ŞEVİN DEMİR ; DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE KUMRULAR
Maltepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Kalp büyüklüğünün değerlendirilmesinde kullanılan akciğer grafisi ve ekokardiyografi bulgularının vücut antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal veriler ile ilişkisi
Giriş ve Amaç: Kalp büyüklüğü, kardiyak sağlığın korunması ve kardiyovasküler komplikasyonların önlenmesi adına değerlendirilmesi önemli ve gerekli parametrelerden biridir. Biz de bu çalışmamızda kalp büyüklüğünün değerlendirilmesinde kullanılan akciğer grafisi ve ekokardiyografi bulgularının vücut antropometrik ölçümleri ve biyokimyasal veriler ile ilişkisini incelenmeyi amaçladık.
Materyal-Metod: Ocak 2022- Mayıs 2024 tarihleri arasında Maltepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Check-up Polikliniği'ne başvurmuş 18-90 yaş arası bireylerin, tam kan değerleri, lipid değerleri, BUN, kreatinin, AST, ALT, ürik asit, açlık glukozu, açlık insülini, HbA1c, TSH, demir, demir bağlama kapasitesi, ferritin, D vitamini, B12 vitamini, folik asit, sodyum, potasyum, kalsiyum, magnezyum değerleri, kan basınçları kayıtlı olan Tanita RT-545 Biyoelektrik İmpedans Analizi ve Transtorasik Ekokardiyografi (TTE) ölçümleri yapılmış olup kronik hastalıkları, düzenli kullandığı ilaçlar hasta dosyalarından kaydedilmiştir. Vücuttaki kas, yağ, sıvı miktarları ve yüzdeleri, bazal metabolizma hızı, iç yağlanma oranı, vücut kütle indeksi, bel çevresi, bel kalça oranı, bel boy oranı kaydedilmiştir. Akciğer grafisinde kalbin enine boyutuna THD (Transverse Heart Diamater), göğsün enine boyutuna TTD (Transverse Thoracic Diamater) ve bu değerlerin oranına KTİ (Kardiyotorasik İndeks) denilerek hesaplamalar yapılmıştır. Aort topuzu ölçümü; aort topuzu çapı AKD (aortic knob diamater) ve aortik ark çapı AAD (aortic arch diamater) ile gösterilerek ölçümler yapılmıştır. Ekokardiyografi ile enddistolik çap (EDÇ), sol atriyum çapı (LA), asendan aort(AA) ve aort maksimum akımı (Amax) ölçülüp kaydedilmiştir. Verilerin analizi SPSS 24 paket programı kullanılarak yapılmış, istatistiksel olarak anlamlılık düzeyi p<0.05 kabul edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 50.57±13.23 yıl, %42.4'ü kadındı. Katılımcıların ortalama KTİ değerleri 0.42±0.06, EDÇ değerleri 4.44±0.43 cm, LA değerleri 3.43±0.44 cm, AKD değerleri 35.46±5.59 cm, AAD değerleri 53.56±7.82 cm, THD değerleri 130.93±18.39 cm, TTD değerleri 307.20±29.96 cm, AA değeri 3.33±0.43 cm ve Amax değeri 1.29±0.28 m/sn' idi.
KTİ değeri ile vücut antropometrik değerlerinden boy, kilo, bel çevresi, bel kalça oranı, VKİ, VYO, iç yağlanma, kas kütlesi, yağ kütlesi, sıvı kütlesi, BMH, göbek kas kütlesi, göbek yağ kütlesi ve göbek yağsız kütlesi değerleri ile arasında istatiksel anlamlı bir ilişki vardır . KTİ değeri ile sistolik kan basıncı arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki var iken; diastolik kan basıncı ile arasında anlamlı bir ilişki saptanamamıştır. KTİ değeri ile biyokimyasal verilerden glukoz, BUN, ALP, LDH, kalsiyum, hemoglobin, trombosit ve demir arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki var iken; kreatinin, AST, ALT, GGT, total kolesterol, trigliserit, HDL, LDL, ürik asit, sodyum, potasyum, magnezyum, TSH, sT4, HbA1c, lökosit, demir bağlama kapasitesi, ferritin, HOMA-IR (Homeostatic Model Assessment of Insulin Resistance), insülin, D vitamini, B12 vitamini ve folat ile arasında anlamlı bir ilişki saptanamamıştır.
LA değeri ile vücut antropometrik değerlerinden boy, kilo, bel çevresi, bal kalça oranı, VKİ, VYO, iç yağlanma, kas kütlesi, yağ kütlesi, sıvı kütlesi, BMH, göbek kas, göbek yağ kütlesi ve göbek yağsız kütlesi arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki vardır. LA değeri ile sistolik ve diastolik kan basıcı değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır. LA değeri ile biyokimyasal değerlerden glukoz, BUN, kreatin, ALT, ALP, trigliserit, HDL, ürik asit, potasyum, HbA1c, hemoglobin, demir bağlama kapasitesi, ferritin, HOMA-IR ve D vitamini arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Ancak LA değeri ile AST, GGT, LDH, total kolesterol, LDL, kalsiyum, sodyum, magnezyum, TSH, St4, lökosit, trombosit, demir, insülin, B12 ve folat değerleri arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır.
Elde ettiğimiz bulgular, kardiyak boyutlar ve fonksiyonel parametrelerin bireylerin antropometrik ve biyokimyasal parametreleri ile anlamlı düzeyde ilişkili olduğunu göstermektedir.
Sonuç: Bu çalışma, kardiyomegali tespitinde ve kardiyak sağlık değerlendirmesinde antropometrik ve biyokimyasal parametrelerin kritik önem taşıdığını vurgulamaktadır. KTİ ile LA arasında anlamlı ilişki varken, EDÇ ile anlamlı ilişki olmaması nedeniyle; KTİ kardiyomegali ile ilişkilendirilememiştir. Örneklemimizde sol ventrikül diastol sonu çapı geniş olan kısıtlı sayıda hasta olduğu için anlamlı ilişki kurulamamış olabilir, daha geniş hasta popülasyonuyla yapılacak çalışmalarda daha anlamlı sonuçlar çıkabilir. KTİ ve ekokardiyografik ölçümler, kardiyovasküler risklerin erken tanısında ve yönetiminde kullanışlı yöntemler olabilir ve özellikle obezite ve metabolik bozukluklara sahip bireylerin kardiyovasküler sağlığının korunmasında büyük önem taşımaktadır. Kardiyomegali tanısı ve yönetimi, kapsamlı bir değerlendirme ve multidisipliner bir yaklaşım gerektirir.
Anahtar Kelimeler: antropometrik parametreler, aort topuzu, kardiyomegali

Abstract:
The relationship between chest radiography and echocardiography findings used in the evaluation of heart size and body anthropometric measurements and biochemical data.
Introduction and aim: Heart size is one of the important and necessary parameters to be evaluated in order to maintain cardiac health and prevent cardiovascular complications. In this study, we aimed to investigate the relationship between chest radiography and echocardiography findings used in the evaluation of heart size with body anthropometric measurements and biochemical data.
Material-Method: Complete blood values, lipid values, BUN, creatinine, AST, ALT, uric acid, fasting glucose, fasting insulin, HbA1c, TSH, iron, iron binding capacity, ferritin, fasting glucose, fasting insulin, HbA1c, iron, iron binding capacity, ferritin in individuals aged 18-90 years who applied to Maltepe University Faculty of Medicine Hospital Check-up Polyclinic between January 2022 and May 2024, Vitamin D, vitamin B12, folic acid, sodium, potassium, calcium, magnesium values, blood pressures, Tanita RT-545 Bioelectrical Impedance Analysis and Transthoracic Echocardiography (TTE) measurements were performed and chronic diseases and regular medications were recorded from patient files.
The amounts and percentages of muscle, fat and fluid in the body, basal metabolic rate, internal adiposity, body mass index, waist circumference, waist hip ratio, waist height ratio were recorded by Tanita RT-545 Bioelectrical Impedance Analysis. Calculations were made by named the transverse heart dimension on the chest X-ray as THD (Transverse Heart Diamater), the transverse chest dimension as TTD (Transverse Thoracic Diamater) and the ratio of these values as CTI (Cardiothoracic Index). Measurements of the aortic knob were made using the AKD (aortic knob diameter) and the AAD (aortic arch diameter). Enddiastolic diameter (EDD), left atrial diameter (LA), ascending aorta (AA) and aortic maximal velocity (Amax) were measured and recorded by echocardiography. Data analysis was performed using SPSS 24 package programme and statistical significance level p<0.05 was accepted.
Results: The mean age of the participants was 50.57± 13.23 years and 42.4% were female. The mean BMI (body mass index) values of the participants were 0.42± 0.06 kg/m2, EDD values 4.44± 0.43 cm, LA values 3.43± 0.44 cm, AKD values 35.46± 5.59 cm, AAD values 53.56± 7.82 cm, THD values 130.93± 18.39 cm, TTD values 307.20± 29.96 cm, AA value 3.33± 0.43 cm and Amax value 1.29± 0.28 m/sn.
There was a statistically significant correlation between CTI value and body anthropometric values of height, weight, waist circumference, waist hip ratio, BMI, body fat index, internal adiposity, muscle mass, fat mass, fluid mass, basal metabolic rate abdominal muscle mass, abdominal fat mass and abdominal lean mass. While there was a statistically significant relationship between CTI value and systolic blood pressure; no significant relationship was found between CTI value and diastolic blood pressure. While there was a statistically significant correlation between CTI value and biochemical data including glucose, BUN, ALP, LDH, calcium, haemoglobin, platelet and iron; no significant correlation was found between creatine, AST, ALT, GGT, total cholesterol, triglyceride, HDL, LDL, uric acid, sodium, potassium, magnesium, TSH, fT4, HbA1c, leucocyte, iron, ferritin, HOMA-IR (Homeostatic Model Assessment of Insulin Resistance), insulin, vitamin D, vitamin B12 and folate.
There is a statistically significant correlation between LA value and body anthropometric values such as height, weight, waist circumference, waist to hip ratio, BMI, body fat index, internal adiposity, muscle mass, fat mass, fluid mass, basal metabolic rate, abdominal muscle mass, abdominal fat mass and abdominal lean mass. There is a statistically significant relationship between LA value and systolic and diastolic blood pressure values. There was a statistically significant correlation between LA value and biochemical values of glucose, BUN, creatine, ALT, ALP, triglyceride, HDL, uric acid, potassium, HbA1c, haemoglobin, iron binding capacity, ferritin, HOMA-IR and vitamin D. However, no statistically significant difference was found between LA value and AST, GGT, LDH, total cholesterol, LDL, calcium, sodium, magnesium, TSH, fT4, leucocyte, platelet, iron, insulin, B12 and folate values.
Our findings indicate that cardiac dimensions and functional parameters are significantly associated with anthropometric and biochemical parameter of individuals.
Conclusion: This study emphasizes that anthropometric and biochemical parameters are of critical importance in the detection of cardiomegaly and cardiac health assessment. Since there is a significant relationship between CTI and LA but no significant relationship with EDD; CTI could not be associated with cardiomegaly. In addition, since there were a limited number of patients with large left ventricular end-diastolic diameter in our sample, a significant relationship may not have been established. Studies with a larger patient population are needed. CTI and echocardiographic measurements can be useful tools in the early diagnosis and management of cardiovascular risks and are of great importance in protecting the cardiovascular health of individuals with obesity and metabolic disorders. Diagnosis and management of cardiomegaly require a comprehensive assessment and a multidisciplinary approach.
Keywords: anthropometric parameters, aortic knob, cardiomegaly