Akreditasyonun etkilerinin sistem öğeleri açısından incelenmesi
Analysis of the impacts of accreditation in terms of system elements
Yazar: HATİCE ADIYAMAN
Danışman: DOÇ. DR. ZEHRA KESER ÖZMANTAR
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akreditasyon = Accreditation ; Açık sistemler = Open systems ; Eğitim kalitesi = Education quality ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Eğitim sistemi = Education system ; Girdi-çıktı analizi = Input-output analysis ; Girdi-çıktı modellenmesi = Input-output modeling ; Kalite = Quality ; Uluslararası Bakalorya Programı = International Bacalaureate Program ; İlk Yıllar Programı = Primary Years Programme

Özet:
Bu araştırma akreditasyonun okul sisteminin girdi, süreç, çıktı, geribildirim ve çevre öğeleri üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlayan nitel bir çoklu durum çalışmasıdır. Veriler 2020-2021 eğitim-öğretim yılında, Uluslararası Bakalorya Organizasyonu'nun (International Baccalaureate-IB) İlk Yıllar Programı (Primary Years Programme-PYP) akreditasyonuna sahip üç özel ilkokuldan görüşme, gözlem ve doküman analizi yapılarak toplanmıştır. Veri analiz yöntemi olarak tematik analizden faydalanılmıştır. Veri analizi çerçevesi olarak Katz ve Kahn'ın "Açık Sistem Teorisi" kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular; önce her bir durum için tek tek verilmiş, sonra durumlar karşılaştırılarak akreditasyonun okul sisteminin öğeleri üzerindeki etkileri tartışılmıştır. 
Araştırmanın sonuçlarına göre; üç okuldan birbirine çok benzer bulgular elde edilmiştir. Okulların birbirinden farklı özelliklerine rağmen, PYP'nin okulun sistem öğeleri üzerinde yarattığı etkilerin benzer olduğu görülmektedir. Yönetici ve öğretmenler akreditasyonun okul sisteminin girdi, süreç, çıktı, geribildirim ve çevre öğeleri üzerinde olumlu etkileri olduğunu düşünmektedirler. Ancak bu olumlu etkilerin oluşmasında ve programın başarıyla uygulanmasında; öğrenciler, veliler ve tüm çalışanlardan oluşan okul topluluğunun akreditasyon programına yönelik tutumuyla birlikte, kadronun PYP uygulayıcısı olmadaki mesleki yetkinliği, değişime uyumlanma, iletişim ve takım olma becerileri gibi konuların belirleyici rolü olduğu görülmektedir. PYP okullarında görev yapan öğretmen ve yöneticilerin; ulusal müfredatla PYP'yi örtüştürme, akademik başarı beklentileriyle programın kazanımlarını dengeleme arasında gerilim yaşadıkları görülmektedir. 
Akredite okulların ulusal eğitim sistemi ve sınav baskısı ile programın hedef ve kazanımları arasında yaşadıkları ikilemi yönetmek için stratejiler geliştirmeleri gerekmektedir. Ayrıca akredite olmak isteyen okulların vizyonları, ekonomik koşulları ve velilerin okuldan beklentileri açısından kendi bağlamlarını çok iyi analiz etmeleri önemlidir. Bu okulların sürdürülebilirlik, fayda-maliyet ve okul topluluğunun hazır oluşu gibi kriterler üzerinden yapacağı değerlendirmeler sonucunda akreditasyon çalışmalarını başlatmaları önerilebilir. 


Anahtar sözcükler: Akreditasyon, IBPYP, Eğitimde kalite, Açık sistem teorisi.

Abstract:
This research is a qualitative multiple case study aiming to examine the input, process, output, feedback and environment elements of the school system. The data were collected from three private primary schools with Primary Years Programme (PYP) accreditation of International Baccalaureate (IB) Organization have been identified as cases through interview, observation and document analysis in the 2020-2021 Academic Year. Thematic analysis was utilized as the data analysis method. "Open System Theory" by Katz and Kahn was used as the data analysis framework. The findings obtained from the research were first presented one by one for each case and then the effects of the accredatitation on the elements of the school system were discussed by comparing the cases.
According to the research results, very similar findings were obtained from the three schools. It is seen that the impacts that PYP has on the school system are similar despite the differing characteristics of the schools. Administrators and teachers think that accreditation has positive effects on the the input, process, output, feedback and environment elements of school system. However, in the formation of these positive effects and the successful implementation of the program; it is seen that the issues such as the staff's professional competence in the implementation of PYP, adaptation to the change, communication and teamwork skills play a decisive role together with the attitude of the school community comprised of students, parents and all the staff towards the successful implementation of the program. It is seen that the teachers and administrators working at PYP schools feel tension while embedding the national curriculum with PYP and balancing the academic expactations for success and the outcomes of the program. 
It is necessary that the accredited schools should devise strategies to manage the dilemma they experience between the national system and exam pressure and the goals and outcomes of the program. Moreover, it is crucial that the schools wishing to be accredited analyze their contexts with regard to their visions, economic conditions and parents' expectations from their schools. It can be suggested that these schools initiate their accredation tasks after assessing the criteria like sustainability, benefit-cost and the readiness of the school community.



Keywords: Accreditation, IBPYP, Quality in education, Open system theory