Okul öncesi öğretmen adaylarının öz yeterlik kaynakları ile başarı hedef yönelimleri arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between self-efficacy sources and achievement goal orientations of pre-school teacher candidates
Yazar: ŞULE EŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHATTİN DENİZ ALTUNOĞLU
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Okul öncesi eğitim = Preschool education

Özet:
Öz yeterlilik inancı bir kişinin bir işi yapma konusundaki performansını etkileyen önemli faktörlerin başında gelmektedir. Bu nedenle öz yeterlilik inancının etkilendiği kaynakların belirlenmesi öğretmenlik mesleki gelişimi açısından önemli veriler sunacaktır.  Öz yeterlik kaynakları Bandura'nın sosyal öğrenme kuramı kapsamında olup, doğrudan deneyim, dolaylı deneyim, sözlü ikna ve fizyolojik-duygusal durumlar olmak üzere dört tane alt boyutu vardır. Başarı hedef yönelimi teorisinde ise ustalık hedefi kendi arasında ikiye ayrılarak ustalık yaklaşma ve ustalık kaçınma olmaktadır; performans hedefleri ise kendi arasında ikiye ayrılarak performans yaklaşma ve performans kaçınma olmaktadır. Böylece toplamda dört adet hedef yönelimi oluşmaktadır.  Bu araştırma okul öncesi öğretmen adaylarının öz yeterlik kaynakları ile başarı hedef yönelimleri birlikte incelemek amacıyla yapılmıştır. Öz Yeterliği kaynaklarının belirlenmesi amacıyla Öz Yeterlik Kaynakları ölçeği ve başarı hedef yönelimleri için ise 2x2 Başarı Hedef Yönelimi ölçeği kullanılmıştır. Araştırmaya 388 okul öncesi öğretmen adayı katılmıştır. Toplanan verileri analiz etmek için t testi ve ANOVA tercih edilmiştir. Öz yeterlilik kaynaklarının başarı hedef yönelimini pozitif yönde etkilediği sonucu ortaya çıkmıştır. Sonuçlara bakıldığında cinsiyet açısından herhangi bir anlamlı fark bulunamazken sınıf seviyesi açısından anlamlı bir farklılığın olduğu sonucuna varılmıştır. Sınıf seviyesi arttıkça öz yeterliğin arttığı sonucu çıkmıştır.

Abstract:
The teaching profession is a grueling field that has many difficulties and can touch the souls of the students. It is important in which self-efficacy area the teacher candidate is more dominant and which success goal orientation he prefers in his education life. Therefore, in this study, teacher candidates' self-efficacy sources and achievement goal orientations were examined. In this context, self-efficacy resources scale and achievement goal orientation scale were used. In this study, data were collected from 388 pre-school teacher candidates. The main purpose of this research is to determine the self-efficacy sources and achievement goal orientations of preschool teacher candidates, to look at the relationship between self-efficacy sources and achievement goal orientations, to look at the effect of self-efficacy sources on achievement goal orientations, to examine in terms of gender and grade level variables. When the results were examined, it was found that both self-efficacy sources and achievement goal orientations did not differ significantly in terms of gender, but showed a significant difference in terms of grade level. When the relationship between self-efficacy resources and achievement goal orientation was examined, it was found to be positive. When the effect of self-efficacy resources on achievement goal orientation was examined, it was found that there was a significant difference.