Sanat eğitiminde proje temelli öğrenmenin öğrencilerin ilgilerine, başarılarına ve görüşlerine etkisi
The effects to students' interests, achievements and opinions of the project-based learning in art education
Yazar: MUHAMMET MUSTAFA ÜNLÜ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ALİ GENÇ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Başarı = Success ; Proje temelli öğrenme yöntemi = Project based learning method ; Sanat eğitimi = Art education ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods

Özet:
Çağımızda eğitim nitelikleri, içinde bulunulan durum ve zaman bağlamında şekillenmektedir. Bireysel ve toplumsal gelişme, bilgi ve becerilerin ilerlemesiyle mümkündür. İnsan bilme ve öğrenme merakı sayesinde zamanın dinamikleriyle buluşarak ve değişime ayak uydurarak nitelikli birey hâline gelmektedir. Bu doğrultuda çeşitli problemlerin çözümünde bireylerin yetkinlik kazanması eğitim kavramının önemini ortaya koymaktadır.

Bireylerin bilgiyi üretmesi ve üretilen bilgiyi uygulayabilmesi bağlamında gerçek dünyaya ve kişisel olarak anlamlı çalışmalara aktif olarak katılmasını sağlayan, çalışma sürecini ve sonucunu birlikte ele alan ve üst düzey davranışları ve öğrenmeyi öğrenmenin kazandırılmasında önemli rol oynayan tekniklerden biri de proje temelli yaklaşımdır. Proje temelli öğrenme yaklaşımının amacı bireylerin bilişsel, duyuşsal ve psikomotor becerilerini geliştirerek, yaparak-yaşayarak öğrenmelerini sağlayarak ve hem bireysel sorumluluk içinde hem de iş birliği içinde bilgiye ulaşarak bilgiyi sorgulayabilen, üretebilen, geliştirebilen, uygulayabilen ve sonuçları sunabilen bireyler yetiştirmeyi amaçlamaktadır.

Sanat eğitiminin amacı bireylerin yaratıcılığını, ifade gücünü, estetik duyarlılığını, güzeli bulma çabasını desteklemektir. İnsan yaşantısının çeşitli alanlarında meydana gelen değişimler doğrultusunda araç-gereç ve ortamların kullanımı sanat bağlamında çeşitlenerek farklı yaklaşımların ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Bu bağlamda eğitim-öğretim faaliyetleri içinde sanatsal düşüncelerin ve becerilerin yönlendirilmesinde, sosyal ve kültürel gelişimin desteklenmesinde ve estetik duyarlılığının geliştirilerek ileri boyutlara taşınmasında proje temelli yaklaşım önemli bir yer tutmaktadır. Araştırmanın amaçları doğrultusunda ve sanat eğitiminde araştırmaya konu olan anlayış bağlamında Görsel Sanatlar dersinde proje temelli sanat eğitiminin öğrenci ilgilerine, başarılarına ve görüşlerine etkisinin nasıl olduğu araştırılmıştır.

Araştırma konusuna uygun olarak karma yöntemle yapılan çalışma, ilgili literatür taranarak 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Konya ilinde ortaokul 6. sınıf Görsel Sanatlar dersinde uygulanmıştır. Araştırmada yer alan öğrencilerin proje temelli sanat eğitimine ilişkin ilgisinin ölçülmesi, öğrencilerden proje temelli sanat eğitimi hakkında görüşlerinin alınması, uygulayıcı öğretmenin gözlemi, çalışmaların değerlendirilmesi, proje temelli öğrenme yaklaşımıyla uygulanan etkinlik sonunda ortaya çıkan proje çalışmalarının değerlendirilmesi, grup akran değerlendirmesi, grupların hazırladıkları proje raporları ve bilişsel alan testi yoluyla veriler toplanmıştır. Elde edilen nicel ve nitel veriler IBM SPSS Statistics 21 Programı kullanılarak analiz edilmiştir.

Araştırma amacı doğrultusunda gerçekleştirilen uygulamanın sonuçlarında farklı disiplinlerle bağ kurularak ve ortak karar ile öğrencilerle birlikte oluşturulan araştırma konusuna katılımcılar tarafından ilgi duyulmuştur. Öğrenci görüşmelerinde ve öğretmen gözlemlerinde belirtilen çeşitli etkenlerden dolayı öğrencilerin çoğunluğunun ilgi düzeyinde -0,43'lük fark ortalamasıyla kısmen düşüş meydana geldiği sonucuna ulaşılmıştır. İlgi düzeyindeki bu olumsuz sonuca rağmen proje çalışması sonunda öğrencilerle yapılan görüşmelerde ve öğretmen gözlemlerinde gerçekleştirilen görsel sanat etkinliklerinden öğrencilerin memnun kaldıkları tespit edilmiştir.

Katılımcı öğrencilerin bilişsel alan testinden aldıkları puanları arasındaki 26,37'lik fark ortalamasına göre son test lehine akademik başarıda olumlu ve anlamlı fark olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmen rehberliğinde uygulanan proje temelli sanat etkinliklerinde çalışma grubunun araştırma konusuna ilişkin bilgileri kavradıkları tespit edilerek bilgileri konuya uygun şekilde görsel sanat çalışmalarına uygulayarak bilgileri analiz etme, sentezleme ve değerlendirme yapmayı başarılı bir şekilde gerçekleştirdikleri görülmüştür. Bu noktada öğrencilerin akademik başarılarının desteklendiği tespit edilmiştir. Ayrıca öğrencilerin proje yapmayı öğrendikleri ve sanatsal el becerileri kazanarak olumlu yönde gelişim gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this era, the qualities of educational are shaped in the context of the current situation and time. Individual and communal development is possible with the advancement of knowledge and skills. By means of people's curiosity to know and learn creates a qualified individual by meeting the dynamics of time and keeping up with the change. In this direction, gaining competence of individuals in solving various problems reveals the importance of the concept of education.

Project-based learning approach is one of the techniques that enables individuals to actively participate in real-world and personally meaningful studies in the context of producing knowledge and applying the produced knowledge into practice, which deals with the working process and the result together, and plays an important role in gaining high-level behaviors and learning to learn. The aim of the project-based learning approach is to raise individuals who can question, produce, develop, apply and present results by enabling individuals to learn by doing-experience by developing their cognitive, affective and psychomotor skills, and by accessing information both individually and collaboratively.

Art education is to support individuals' creativity, expressive power, aesthetic sensitivity, and the effort to find beauty. In line with the changes occurring in various fields of human life, the use of tools and environments has diversified in the context of art, leading to the emergence of different approaches. In this context, the project-based learning approach has an important place in guiding artistic thoughts and skills in educational activities, supporting social and cultural development, and improving aesthetic sensitivity and carrying it to advanced dimensions. In line with the aims of the research and in the context of the understanding that is the subject of the research in art education, the effect of project-based art education on students' interests, achievements and opinions in the Visual Arts course was investigated.

The study, which was executed with mixed method in accordance with the research subject, was applied in the 6th grade Visual Arts lesson of the secondary school in the province of Konya in the 2021-2022 academic year by scanning the relevant literature. Data had collected with measuring the students' interest in project-based art education, taking the students' opinions on project-based art education, observation of the practitioner teacher, evaluation of the studies, evaluation of the project studies that emerged at the end of the activity applied with the project-based learning approach, group peer evaluation, project reports prepared by the groups and with cognitive domain test. Quantitative and qualitative data obtained were analyzed using the IBM SPSS Statistics 21 Program.

As a result of the application carried out in line with the purpose of the research, the participants were interested in the research topic, which was generated together with the students by establishing connections with different disciplines and with a common decision. Due to various factors stated in the student interviews and teacher observations, it was concluded that the interest level of the majority of the students decreased partially, with an average difference of -0.43. Despite this negative result in the level of interest, it was determined that the students were satisfied with the visual art activities in the interviews with the students and teacher observations at the end of the project work.

According to the average difference of 26.37 between the scores of the participant students from the cognitive domain test, it was concluded that there was a positive and significant difference in academic achievement in favor of the post-test. In the project-based art activities implemented under the guidance of the teacher, it was determined that the working group comprehended the information about the research topic and it was revealed that they successfully performed the analysis, synthesis and evaluation of the information by applying the information to the visual arts studies in accordance with the subject in their studies. At this point, it has been seen that the academic success of the students is supported. It was concluded that the students showed a positive development by learning to make projects and gaining artistic hand skills.