Çocukluk çağı örseleyici yaşantılarının kadınların evlilik uyumu üzerindeki rolü: eş desteği, eş şiddeti ve psikolojik dayanıklılığın aracı rolü
The role of childhood abuse experiences on women's marriage adjustment: the mediating role of spouse support, spouse violence and psychological resilience
Yazar: MELİKE YAZGAN TÜRKMEN
Danışman: PROF. DR. ŞENNUR KIŞLAK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışmada, çocukluk çağı örseleyici yaşantılarının evlilik uyumu ile olan
ilişkisi ve bu ilişkide eş desteği, psikolojik dayanıklılık ve eş şiddetinin bir rolü olup
olmadığı incelenmiştir. Çalışmanın örneklemini Ankara'da yaşayan evli kadınlar
oluşturmuştur. İlgili değişkenlerin değerlendirilebilmesi için demografik bilgi formu,
Çocukluk Çağı Örseleyici Yaşantıları Ölçeği, Yetişkin Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği
(YPDY), Eş Desteği Ölçeği (EDÖ), Evlilikte Uyum Ölçeği (EUÖ) kullanılmıştır.
Araştırma amaçları kapsamında elde edilen bulgular, katılımcıların ve eşlerinin geçmişte
şiddet mağduru olmaları ya da şiddete tanık olmalarının eş şiddeti alt tipleri ile pozitif
yönlü ilişkili çıktığını göstermiştir. Evlilik uyumu, eş desteği ve psikolojik dayanıklılık
ile pozitif yönlü anlamlı ilişkilere sahiptir. Evlilik uyumunun çocukluk çağı örseleyici
yaşantıları ve eş şiddeti alt tipleri ile negatif yönlü anlamlı ilişkileri vardır. Çocukluk çağı
örseleyici yaşantılarının, kadınların evlilik uyumları üzerinde eş desteği ve psikolojik
dayanıklılık kısmi aracı roldedir ve çocukluk çağındaki örseleyici yaşantıların evlilik
uyumu üzerindeki negatif etkilerini azaltmaktadır. Çocukluk çağı örseleyici
yaşantılarının, kadınların evlilik uyumları üzerinde fiziksel şiddet, ekonomik şiddet ve
psikolojik şiddet tam aracı roldedir ve çocukluk çağındaki örseleyici yaşantıların evlilik
uyumu üzerindeki negatif etkilerini arttırmaktadır. Bu bulgular ilgili alanyazın ışığında
tartışılmıştır.

Abstract:
In this study, the relationship between adverse childhood experiences and marital
adjustment, and whether spousal support, psychological resilience, and partner violence
play a role in this relationship, was examined. The sample of the study consisted of
married women living in Ankara. To evaluate the relevant variables, the Demographic
Information Form, the Adverse Childhood Experiences Scale, the Adult Resilience
Measure (ARM), the Spousal Support Scale (SSS), and the Marital Adjustment Scale
(MAS) were used. The findings obtained in line with the research objectives revealed that
participants' and their spouses' past experiences of violence or witnessing violence were
positively associated with subtypes of partner violence. Marital adjustment was found to
have positive and significant relationships with spousal support and psychological
resilience. There were negative and significant relationships between marital adjustment
and adverse childhood experiences, as well as subtypes of partner violence. Spousal
support and psychological resilience partially mediated the impact of adverse childhood
experiences on women's marital adjustment, mitigating the negative effects of adverse
childhood experiences on marital adjustment. Physical violence, economic violence, and
psychological violence fully mediated the impact of adverse childhood experiences on
women's marital adjustment, exacerbating the negative effects of adverse childhood
experiences on marital adjustment. These findings were discussed in the context of the
relevant literature.