Namaz vakitlerini hesaplama yöntemleri ve değerlendirmesi
The methods of prayer times calculations and their consideration
Yazar: MURAT ÇETİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HİLAL ÖZAY
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Namaz = Prayer ; Zaman = Time ; İbadet = Worship ; İslam Hukuku = Islamic Law ; İslamiyet = Islam

Özet:
İnsanın yaratılış sebebi ve yaratılış gayesi ibadettir. Bu ibadetlerden birisi de namazdır. Namaz, vakti içerisinde yerine getirilmesi gereken bir ibadettir. İbadetler içerisinde önemli bir yeri olan namaz Kur'an-ı Kerim'de farz kılınmış vakitli bir ibadet olarak nitelenmektedir. Günde beş kere kılınması farz olan namaz vakitlerine Kur'an-ı Kerim'de mücmel olarak değinilmiş, Hz. Peygamber'in söz ve fiilleriyle vakitlerin sınırları belirlenmiştir. İslam hukukçuları namaz vakitleri ile ilgili ayet ve hadislerden hareketle görüşler beyan etmişlerdir. Namazın beş vakit şeklinde farz kılındığı hususunda Şia hariç diğer mezhepler hem fikirdirler. İlgili ayetler ve Hz. Peygamber'in (s.a.v) söz ve uygulamalarından hareketle günlük farz kılınan namazların vakitlerini belirleme yoluna gidilmiştir. Namaz vakitlerinden sabah ve ikindi namazı vaktinin çıkış, öğle ve akşam namazının giriş vakti konusunda herhangi bir ihtilaf yoktur. Fakat sabah, ikindi ve yatsı namazının başlangıcı ile öğle, akşam ve yatsı namazının sonu hakkında ihtilaflar bulunmaktadır.
Günümüzde Türkiye'de namaz vakitlerinin, Diyanet İşleri Başkanlığı, Süleymaniye Vakfı, Fazilet Neşriyat, Türkiye Takvimi ve Ehli Beyt Vakfı tarafından farklı hesaplandığı görülmüştür. Bunlardan Diyanet İşleri Başkanlığı, klasik fukahanın görüşleri doğrultusunda hareket ederek ve modern teknolojik aletleri kullanarak alanında uzman kişilerle hem aletsel hem de denek gözlemcilerle farklı zaman ve mekanlarda gözlemler yapmak suretiyle bu konuya açıklık getirmiştir. Süleymaniye Vakfı ise ayet ve hadisleri Diyanet İşleri Başkanlığından farklı yorumlayarak ve bazı gözlemler yaparak özellikle sabah namazı vaktinin girişi, akşam namazı vaktinin çıkışı, yatsı namazı vaktinin girişi ve çıkışı hususunda yanlışlıklar yapıldığını dile getirerek farklı görüşler öne sürmüştür. 
Fazilet Neşriyat ve Türkiye Takvimi ise Diyanet İşleri Başkanlığı'ndan farklı olarak vakitlere sadece temkin adı altında ihtiyat payı eklemiştir. Ehl-i Beyt Vakfı'ında ise günlük farz olan namazlar sabah namazı, öğle ile ikindi, akşam ile yatsı namazı birleştirilmek suretiyle üç vakite indirilmiştir. Ama namaz vakitleri saati de diyanetin ilan ettiği vakitle aynıdır.
Anahtar Kelimeler: İslam Hukuku, İbadet, Namaz, Vakit, İhtilaflar.

Abstract:
ABSTRACT
The reason why people were created and the purpose of their existance are to worship. One of those worships ways  is to perform the prayer times (called Salaat or Namaz or Prayer ritual) which has to be performed five times in a day  and it is one of the Five Pillars of Islam. Prayer times, which are not mentioned in the Quran in detailed, are determined according to Mohammed's sayings and his acts. Many Islamic lawyers expressed their opinions about prayer times and interpreted many hadits ( the traditions or sayings of the Prophet Muhammad) and verses from Quran. 
Except for the Shias, all Muslim denominations are in agreement about prayer times have to be performed five times in a day. There has been agreement about end time of dawn and afternoon prayers but there have been some disagreement about start time of dawn, afternoon and isha prayers and also end time of afternoon, evening and isha prayers
Prayer times have nowadays been estimated in different ways by Religious Affairs Administration, Suleymaniye Foundation, and Ehli Beyt Foundation. Religious Affairs Administration and some experts have clarified prayer times by using modern methods in different places and times. However; Suleymaniye Foundation has asserted different views about prayer times by interpreting verses from the Quran.
Fazilet Neşriyat has added allowences time to Religious Affairs Administration's timing of prayer times. Ehli Beyt Foundation reduced prayers times,3 times in a day, by combining noon and afternoon prayers also evening and isha prayers.However, prayer times for Ehli Beyt Foundation are the same with Religious Affairs Administration's timing.
Key Words: Islamic law, Worship, Prayer times, Time, disputes