Sit alanlarının planlanması
Planning of protected areas
Yazar: ILGIN ÖZKAYA ÖZLÜER
Danışman: PROF. DR. METİN GÜNDAY
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Doğa koruma alanları = Nature conservation areas ; Koruma alanları = Conservation areas ; Kültür varlıkları = Cultural properties ; Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu = Code of Protection of Cultural and Natural Properties ; İmar planları = Zoning plans

Özet:
Kültür ve tabiat varlıklarının bugünün insanları kadar gelecek kuşaklar için de önemli ve gerekli olması nedeniyle uluslararası hukuk, bu değerleri insanlığın ortak mirası olarak kabul etmektedir. Bu yaklaşım, devletlerin koruma yükümlülüğünü uluslararası boyuta taşırken, devletlerin egemenlik haklarının üstünde ortak ve uluslararası bir koruma rejiminin yaratılıp yaratılamayacağını da tartışmaya açmıştır. Kültür ve tabiat varlıklarının korunmasında en önemli rol ise, ulusal hukuklara aittir. Türkiye'de taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarının, uzamsal olarak ve alan boyutunda korunmasını sağlayan yöntemlerden biri sitlerdir. Sitler, genel olarak kültürel sitler ve doğal sitleri olarak ayrılırken, her bir sitin koruma dereceleri ve düzeyleri de farklıdır. Sit ilanı, idarelere koruma amaçlı imar planı hazırlama yükümlülüğü yaratmaktadır. Koruma amaçlı imar planları amacı, kültür ve tabiat varlıklarının geleceğe taşınması için gerekli koruma mekanizmalarını kurmaktır. Bu amacın gerçekleşmesi için koruma amaçlı imar planlarının hazırlanması, ilanı ve yürürlüğe girmesi süreçlerinin, "korumaya" odaklanmış bir yaklaşım içinde ele alınmasını gerektirir. Alan yönetimi mekanizması içinde planlamanın yerini belirginleştirmek, hem koruma amaçlı imar planlarının amacını gerçekleştirmesini hem de Türkiye'de etkili bir kültür ve tabiat varlıklarını koruma mekanizmasının kurulmasını sağlayacaktır.

Abstract:
Since cultural and natural heritage is as important and necessary for the next generations as for the current generation, these assets are regarded as common heritage by international law. While this approach brings the protection liability of states to an international level, it has raised the question of whether a common and international protection regime above the sovereign rights of states can be created or not. The most critical role regarding protection of cultural and natural heritage rests with the national laws. One of the methods that ensure spatial protection of immovable cultural and natural assets in Turkey is protected areas. They are usually divided into two groups as cultural protected areas and natural protected area, and each protected area has a different level and degree of protection. Declaration of an area as a protected area creates a liability for formulating a development plan for protection on the part of administrations. The objective of protective development plans is to establish the protection mechanisms necessary for passing on cultural and natural heritage to the future. To attain this objective, the processes of formulating, declaring and putting into effect the protective development plans should be addressed with a protection-oriented approach. Making the role of planning more prominent within the area management mechanism will ensure both the achievement of the goals of protective development plans and establishment of an effective mechanism for protection of cultural and natural heritage in Turkey.