Üniversite öğrencilerinin geleceğe yönelik tutumlarının incelenmesi
Investigation of the university students attitudes towards future
Yazar: UĞUR KORAY BÜYÜKTOPCU
Danışman: DOÇ. DR. İLHAN YALÇIN
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Gelecek = Future ; Gelecek beklentisi = Future expectations ; Gelecek kaygısı = Future anxiety ; Gelecek zaman = Future tense ; Genel erteleme = General procrastination ; Stresle başetme = Coping with stress ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, üniversite öğrencilerinin geleceğe yönelik tutumlarının, genel erteleme eğilimi ve stresle başa çıkma stratejileri tarafından anlamlı düzeyde yordanıp yordanmadığının incelenmesidir. Geleceğe yönelik tutumun; cinsiyete, sınıf ve bölüm değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediğinin incelenmesi bu araştırmanın diğer bir amacıdır. Araştırma, 2014-2015 eğitim öğretim yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi ve İletişim Fakültesi'nde öğrenim görmekte olan toplam 508 öğrencinin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu, Geleceğe Yönelik Tutum Ölçeği, Genel Erteleme Eğilimi Ölçeği ve Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada öğrencilerin Geleceğe Yönelik Tutum Ölçeği'nin alt boyutları olan geleceğe yönelik planlı tutum, geleceğe yönelik kaygılı tutum ve geleceğe yönelik olumlu tutumdan elde etmiş oldukları puanların, cinsiyet açısından anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği İlişkisiz Örneklemler için t-testi kullanılarak tespit edilmiştir. Öğrencilerin, Geleceğe Yönelik Tutum Ölçeği'nin alt boyutları olan geleceğe yönelik planlı tutum, geleceğe yönelik kaygılı tutum ve geleceğe yönelik olumlu tutumdan elde etmiş oldukları puanların, sınıf ve bölüm değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediği Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılarak incelenmiştir. Genel Erteleme Eğilimi ve Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği'nden elde edilen puanların geleceğe yönelik tutumun alt boyutları olan geleceğe yönelik planlı tutum, geleceğe yönelik kaygılı tutum ve geleceğe yönelik olumlu tutumdan elde edilen puanları yordama gücü ise çoklu regresyon analizi yapılarak incelenmiştir. Araştırma sonucunda üniversite öğrencilerinin geleceğe yönelik tutumun alt boyutları olan geleceğe yönelik planlı tutum, geleceğe yönelik kaygılı tutum ve geleceğe yönelik olumlu tutum düzeylerinin cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermediği bulunmuştur. Öğrencilerin sınıf değişkenine göre geleceğe yönelik kaygılı tutum düzeyleri anlamlı bir farklılık göstermiştir. Araştırmaya katılan ikinci sınıf öğrencilerinin, birinci sınıf öğrencilerine göre daha fazla geleceğe yönelik kaygılı tutuma sahip oldukları bulunmuştur. Öğrencilerin öğrenim gördükleri bölüm değişkenine göre ise geleceğe yönelik olumlu tutum düzeyleri anlamlı bir farklılık göstermiştir. Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi bölümünde öğrenim gören öğrencilerin, Gazetecilik bölümünde öğrenim gören öğrencilere göre daha fazla geleceğe yönelik olumlu tutuma sahip oldukları bulunmuştur. Geleceğe yönelik tutumun alt boyutu olan geleceğe yönelik planlı tutumun yordanan değişken olarak ele alındığı çoklu regresyon analizi sonucunda; genel erteleme ile stresle başa çıkmanın alt boyutları olan kendine güvenli yaklaşım, çaresiz yaklaşım, boyuneğici yaklaşımın birlikte geleceğe yönelik planlı tutumu anlamlı düzeyde yordadıkları bulunmuştur. Geleceğe yönelik tutumun alt boyutu olan geleceğe yönelik kaygılı tutumun yordanan değişken olarak ele alındığı çoklu regresyon analizi sonucunda; stresle başa çıkmanın alt boyutları olan kendine güvenli yaklaşım ve çaresiz yaklaşımın birlikte geleceğe yönelik kaygılı tutum üzerinde anlamlı bir yordayıcı olduğu bulunmuştur. Geleceğe yönelik tutumun alt boyutu olan geleceğe yönelik olumlu tutumun yordanan değişken olarak ele alındığı çoklu regresyon analizi sonucunda; genel erteleme ile stresle başa çıkmanın alt boyutu olan kendine güvenli yaklaşımın birlikte geleceğe yönelik olumlu tutumu anlamlı düzeyde yordadıkları bulunmuştur.

Anahtar Sözcükler: Geleceğe yönelik tutum, gelecek zaman yönelimi, gelecek zaman perspektifi, genel erteleme, stresle başa çıkma

Abstract:
The main purpose of the present study is to investigate whether the university students' attitudes towards future can be significantly predicted by their procrastination level and their strategies for coping with stress. Investigating whether the attitudes towards future differs depending on the gender, grade level and department constitute the other purpose of the present study. The study was conducted by the participation of a total number of 508 students studying in the Faculty of Political Sciences and the Faculty of Communication in Ankara University. Personal Information Form, Attitudes Towards the Future Scale, General Procrastination Inventory, and Coping Styles Inventory were used as the data collection tools. In the study, whether the scores in the categories of planned attitude towards the future, the anxious attitude towards the future and the positive attitude towards the future, which are the sub-dimensions of Attitudes Towards the Future Scale, differs significantly depending on the gender was determined by using the Independent Samples t-test. Whether the scores in the categories of planned attitude towards the future, the anxious attitude towards the future and the positive attitude towards the future differs significantly depending on grade level and department was investigated by using the One-Way Analysis of Variance (ANOVA). The predictive power of the general procrastination and coping styles on the planned attitude towards the future, the anxious attitude towards the future and the positive attitude towards the future was investigated by using multiple regression analysis. It was found out that the university students' planned attitude towards the future, anxious attitude towards the future, and positive attitude towards the future did not differ significantly depending on the gender. The students' level of anxious attitude towards the future differed significantly depending on the grade level. Second grade students were found to have more anxious attitudes towards the future than the first year students. The students' level of positive attitude towards the future differed significantly depending on the department the students study in. Students studying in the department of Political Science and Public Administration were found to have more positive attitudes towards the future than students studying in the Journalism department. By means of the multiple regression analysis where the planned attitude towards the future is addressed as the predicted variable, it was found out that the general procrastination and the self-confident approach, the helpless approach and the submissive approach, which are the sub-dimensions of coping with stress, together predicted the planned attitude towards the future at a significant level. By means of the multiple regression analysis where the anxious attitude towards the future is addressed as the predicted variable, it was found out that the self-confident approach and the helpless approach, which are the sub-dimensions of coping with stress, were together significant predictors of the anxious attitude towards the future. By means of the multiple regression analysis where the positive attitude towards the future is addressed as the predicted variable, it was found out that the general procrastination and the self-confident approach, which is a sub-dimension of coping with stress, together predicted the positive attitude towards the future at a significant level.

Key Words: Attitude towards the future, future time orientation, future time perspective, general procrastination, coping with stress