Türkçe konuşan çocuklarda kepstral özelliklerin incelenmesi
Investigation of cepstral characteristics in turkish speaking children
Yazar: AYŞE NUR TİLKİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEN KÖSE
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Konuşma = Speech ; Ses = Voice ; Ses = Voice ; Türkçe = Turkish ; Çocuklar = Children

Özet:
Pediatrik larinkste ve pediatrik seste gelişim süreçleri boyunca meydana gelen değişikler pediatrik popülasyona ait çalışmaların gerekliliğini ortaya koymaktadır. Çalışmamızda, Türkçe konuşan 4.00-17.11 yaş arasındaki çocuklarda normatif veri oluşturulması ile yaş ve/veya cinsiyete bağlı değişkenlik gösteren kepstral akustik verilerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamıza 4.00-17.11 yaş arasında 160 çocuk katılımcı dahil edilmiştir. Grup I; 4.00-6.11 yaş, Grup II; 7.00-10.11 yaş, Grup III; 11.00-13.11 yaş ve Grup IV; 14.00-17.11 yaş olmak üzere dört grup oluşturulmuştur. Bu yaş gruplarının her birinde 40'ar çocuk (20K, 20E) yer almıştır. Çalışmamıza işitme kaybı, ses ve konuşma bozukluğu olmayan çocuklar dahil edilmiştir. Akustik değerlendirme için KAY-PENTAX CSL Model 4500 cihazı kullanılmıştır ve 9 görevde toplam 57 parametrede değerlendirme yapılmıştır. Elli yedi parametrenin 48'inde yaş ve/veya cinsiyete göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulunmuştur (p<0,05). Bu farklılıklar kız ve erkek çocukların laringeal sistemindeki değişimlerle açıklanabilir. /a/ fonasyonu kaydının analiz edildiği Multidimensional Voice Program ile incelenen Fundamental Frequency parametresinde yaş ve cinsiyete göre gruplar arası istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Voiceless cümle hariç diğer 7 görevde Cepstral Peak Prominence Fundamental Frequency parametresinde yaşa göre gruplar arası istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmüştür (p<0,05). Nasal ve Voiceless cümle hariç diğer 6 görevde L/H Ratio, Cepstral Peak Prominence Fundamental Frequency Standard Deviation ve ¬Cepstral Peak parametrelerinde cinsiyete göre gruplar arası istatistiksel olarak anlamlı farklılık görülmüştür (p<0,05). Kepstral akustik değerlendirmenin pediatrik popülasyonda algısal ve aerodinamik değerlendirme ile beraber hem tanı koyma sürecinde hem de uygulanan terapi/tedavilerin etkinliğinin belirlenmesinde uygun bir yöntem olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Changes in pediatric larynx and pediatric voice during developmental processes reveal the necessity of studies of the pediatric population. The main aim of this study is to determine the normative cepstral acoustic data in Turkish speaking children between age of 4.00-17.11 years, and to determine the age and/or gender-dependent variability of this data. Participants were 160 children between the ages of 4.00-17.11 years. Four groups were composed as follow, Group I;  4.00–6.11 years, Group II; 7.00–10.11 years, Group III; 11.00–14.11 years and Group IV; 15.00–17.11 years. There were fourty children (20 female, 20 male) in each group. Children with hearing loss, voice and speech disorders were excluded from the study. KAY-PENTAX CSL Model 4500 instrument was used for acoustic assessments, 57 different parameters were evaluated under 9 tasks. There were statistically significant differences in 48 parameters according to age and/or gender variables (p<0,05). These differences can be explained by the changes in the laryngeal systems of girls and boys. There was a statistically significant difference between the groups in terms of age and gender in the Fundamental Frequency parameter examined by Multidimensional Voice Program in which /a/ phonation record was analyzed (p<0,05). Cepstral Peak Prominence Fundamental Frequency parameters in 7 tasks except voiceless task were statistically significant differences between the groups by age  (p<0,05). There was a statistically significant difference in the L/H Ratio, Cepstral Peak Prominence Fundamental Frequency Standard Deviation and Cepstral Peak parameter according to gender in 6 tasks except nasal and voiceless task (p<0,05). It is concluded that cepstral acoustic evaluation can be used as an appropriate method in the diagnosis process and in determining the efficacy of the treatments/therapies applied with the perceptual and aerodynamic evaluation in the pediatric population.