Dizel partikül filtresinin bulanık mantık ile sıcaklık kontrolü
Temperature control of diesel particulate filter using fuzzy logic
Yazar: ÜNAL ALAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMÜR CAN ÖZGÜNEY
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Otomotiv teknolojisinin bugün geldiği noktayı, bu alandaki bilgi birikiminin kümülatif olarak 
artmasına ve yan dallarıyla birlikte otomotiv alanında ciddi bir bilgi birikimi oluşturmasına 
borçluyuz. Bu bilgi birikimi, sürekli gelişen teknolojilerle desteklenmekte ve otomotiv 
endüstrisinin gelişimini sürdürmesini sağlamaktadır. Günümüzde, endüstrinin ve otomotiv 
teknolojisinin en önemli konularından biri de, hiç şüphesiz kullanılan sistemlerin kontrol 
edilmesidir. Kontrol edilecek sistemlerin kontrol başarısını, sistemlerin ne kadar kesinlikle 
kontrol edildiği ve sistemin çalışma prensibi ile uyumu parametrelerini dikkate alarak 
yorumlayabiliriz. Otomotivdeki kontrol mekanizmaları, sürüş konforunu, yol tutuşunu, yakıt 
ve emisyon değerlerinde optimum değerleri elde etmeyi ve sürüş güvenliğini sağlamanın 
başlıca parametrelerindendir. Yapılan bu çalışmada dizel partikül filtresi giriş sıcaklığının 
kontrol edilebilmesi ve sistemin aktif rejenerasyon ile dizel partikül filtresini temizlemesi 
sırasında, bu sıcaklığın belirlenen hedef sıcaklığına mümkün olduğunca en yakın seviyede 
tutulabilmesi için kontrolcü tasarlanmış ve bu kontrolcü sistem modeline uygulanmıştır. 
Sistemin lineer ve durağan bir sistem olmaması, karmaşık yapıların kontrolünde bulanık 
mantıklı kontrolcünün daha iyi sonuçlar vermesi sebebiyle, kontrolcü olarak bulanık mantıklı 
kontrolcü modeli seçilmiş olup, model Matlab/Simulink yazılımında optimum sıcaklık kontrolü elde edilinceye dek kalibre edilerek tasarlanmıştır. Elde edilen bulgular grafik haline 
getirilmiş ve tezin sonuç bölümünde sunulmuştur.

Abstract:
We owe the current state of automotive technology to the cumulative increase in knowledge 
in this field and the significant accumulation of expertise in the automotive sector, including 
its related branches. This knowledge base is continually supported by advancing technologies, 
ensuring the ongoing development of the automotive industry. Today, one of the most critical 
aspects of the industry and automotive technology is undoubtedly the control of the systems 
used. We can evaluate the success of controlling these systems by considering how precisely 
the systems are controlled and the compatibility of the control with the system's operating 
principles. Control mechanisms in automotive applications are essential parameters for 
ensuring driving comfort, road handling, achieving optimal fuel and emission values, and 
maintaining driving safety. In this study, a controller was designed to regulate the inlet 
temperature of the diesel particulate filter (DPF) and maintain this temperature as close as 
possible to the target temperature during active regeneration to clean the DPF. Due to the non
linear and dynamic nature of the system and the complexities involved, a fuzzy logic 
controller was chosen for its ability to yield better results in controlling complex structures.
The fuzzy logic controller model was calibrated and designed using Matlab/Simulink software 
until optimal temperature control was achieved. The findings were presented graphically and 
discussed in the conclusion section of the thesis.