Subklavyen arter tıkayıcı hastalıklarında endovasküler tedavi
Endovascular treatment of subclavian artery occlusive diseases
Yazar: HÜSEYİN TUĞSAN BALLI
Danışman: DOÇ. DR. EROL AKGÜL
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyodiagnostik Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Anjiyografi = Angiography ; Anjiyografi-dijital subtraksiyon = Angiography-digital subtraction ; Arterler = Arteries ; Arteryel oklüzif hastalıklar = Arterial occlusive diseases ; Endovasküler tedavi = Endovascular treatment ; Stentler = Stents ; Ultrasonografi-doppler = Ultrasonography-doppler

Özet:
Amaç: Subklavyen arter tıkayıcı hastalıklarının endovasküler tedavisinde majör komplikasyon oranı cerrahiye göre daha düşüktür ve işlem daha az invazivdir. Endovasküler tedavi ile cerrahi tedavinin patensi süreleri ve teknik başarı oranları benzerlik göstermekle beraber teknolojik gelişimler sayesinde son zamanlarda endovasküler tedavi daha çok tercih edilen yöntem haline gelmiştir. Bu çalışmanın amacı, subklavyen arter obstrüksiyonlarında endovasküler tedavinin başarısını ve klinik sonuçları değerlendirmek ve bu sonuçları cerrahi tedavi yöntemleri ile karşılaştırmaktır.Gereç ve Yöntem: 1994-2009 yılları arasında mevcut klinik semptomları ile hastaneye başvuran ve görüntüleme yöntemleri (Doppler US, DSA) ile subklavyen arter stenozu ve/veya oklüzyonu saptanan 14'ü (% 37,8) kadın, 23'ü (% 62,2) erkek olan ve yaşları 22-82 (ortalama 56,4) yaş arasında değişen 37 hastada mevcut 38 lezyona PTA ve/veya stent ile endovasküler tedavi uygulandı. Tedavi sonrasında hastaların 1. gün ile 1, 3, 6 ve 12. aylarda ve sonrasında ise bir yıllık periyotlarla klinik ve Doppler US ile takipleri yapıldı.Bulgular: Lezyonların 32'si sol (% 84,2), 6'sı sağ (% 15,8) yeleşimli olup 7'si (% 18,4) oklüzyon, 31'i (% 81,6) stenoz idi. Ortalama stenoz oranı Doppler US'de % 77,4, DSA'da ise % 83,2 idi. Stenotik lezyonlar için teknik başarı % 100 idi. 3 oklüde lezyon geçilemediğinden dolayı bu hastalara endovasküler tedavi yapılamadığından dolayı oklüzyonlar için teknik başarı % 70'di. Komplikasyon olarak işlem sırasında bir hastada ekstravazasyon ve subklavyen arter proksimalinde trombotik oklüzyon gelişmesi üzerine ekstravazasyon mevcut segmente stent greft ve proksimale ise ayrı bir stent implantasyonu yapıldı. Bir hastada ise distal embolizasyon gelişmesi üzerine 1,5 saat boyunca 5 mg t-PA infüzyonu yapıldı ve parsiyel rekanalizasyon sağlandı. Takibi yapılabilen hastalarda erken (0-3 ay) ve orta (3-6 ay) dönem için primer ve sekonder patensi oranı % 100 iken geç (6-12 ay) dönem için primer patensi % 95,5, sekonder patensi ise % 100 olarak bulundu.Sonuç: Subklavyen arter tıkayıcı hastalıklarında endovasküler tedavi teknik ve klinik olarak cerrahi tedaviye alternatif etkin ve güvenli bir yöntemdir.Anahtar kelimeler: Subklavyen arter, Endovasküler Tedavi, Stent, Balon Anjioplasti, Stenoz, Oklüzyon,

Abstract:
Purpose: In the treatment of subclavian artery occlusive diseases, major complication rate is less than surgery and the procedure itself is less invasive. Although the patency and technical success rates between endovascular and surgical procedures are similar, because of the technological develompment, endovascular procedure has become more preferable procedure recently. The purpose of this study is to evaluate the technical success and clinical outcomes of endovascular procedure and to compare them with the surgical procedures in subclavian artery occlusive diseases.Material and Methods: Between 1994 and 2009, 37 patients with clinical symptoms were applied to hospital and found subclavian artery stenoses and/or occlusion by radiological imaging modalities (Doppler US, DSA). 14 (37.8%) of these patients were female and 23 (62.2%) were male; mean age was 56.4 (22-82). 38 lesions were treated with PTA and/or stent. After treatment, patients follow up was scheduled on 1. day, 1, 3, 6, 12. months and per year afterwards by Doppler US and clinical findings.Results: 32 (84.2%) of these lesions were on the left and 6 (15.8%) were on the right side. Technical success rate for stenotic lesions was 100%. We couldn?t achieve to pass through 3 occlusions and so that the technical success rate for occlusions was 70% (7/10). As a complication, in one patient, during the procedure, thrombotic occlusion in the proximal segment of subclavian artery and extravasation in the mid segment were encountered. Another stent and a stentgreft were used to treat these complications. In another patient, because of distal thrombotic embolisation, 5 mg t-PA infusion for 1.5 hour was applied and partial recanalisation was obtained. For early (0-3 months) and mid (3-6 months) term primary and secondary patency rate was 100%. We found primary patency rate 95.5% and secondary patency rate 100% for late term (6-12 months).Conclusion: Endovascular treatment of subclavian artery occlusive diseases is, technically and clinically, effective and safe procedure and alternative to surgery.Keywords: Subclavian artery, endovascular treatment, stent, balloon angioplasty, stenosis, occlusion.