Hekim ve hastaların iletişim becerileri ile sağlıkta şiddete yönelik düşünceleri ve çözüm önerilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of physicians' and patients' communication skills and their thoughts and solution suggestions on violence in healthcare
Yazar: SEZEN KAMALI
Danışman: DOÇ. DR. FERDA ALPER AY
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Sağlık iletişimi = Health communication ; Sağlıkta şiddet = Violence in health ; İletişim = Communication

Özet:
İşyerinde şiddet, dünya çapında yaygın ve endişe verici bir halk sağlığı sorunudur. Özellikle sağlık çalışanları yüksek risk altındadır. Bu çalışmanın amacı, hekimlerin ve hastaların, iletişim becerileri ve sağlık hizmetlerinde yaşanan şiddete ilişkin görüş, düşünce ve çözüm önerilerini değerlendirmektir.
Çalışmanın evrenini Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde çalışan hekimler ve bu hastaneye sağlık hizmetlerinden yararlanmak için en az bir kez gelen, 18 yaş üstü ayaktan tedavi gören hastalar oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında 271 hekime ve 295 ayaktan hizmet alan hastaya anket uygulanmıştır.
Çalışmada veri toplama araçları olarak, iletişim becerileri ve sağlık hizmetlerinde yaşanan şiddete ilişkin görüşlerin değerlendirilmesi amacıyla anket kullanılmıştır. Çalışmada verilerin analizinde frekans ve yüzde analizleri kullanılarak verilerin nicel değerlendirmesi yapılmış, ayrıca hekim ve hastaların açık uçlu nitel sorulara verdikleri yanıtlarda içerik analizi yöntemi kullanılarak veriler değerlendirilmiş ve incelenmiştir.
Çalışma bulgularına göre hekimlerin %86,9'u mesleki yaşamları boyunca hasta veya hasta yakınları tarafından şiddete maruz kaldıklarını ve sözel şiddete daha sık maruz kaldıklarını belirtmiştir. Şiddetin en çok yaşandığı yerler poliklinikler (%61,2) ve acil servislerdir (%53). Şiddete maruz kalma veya tanık olma deneyimleri hastalara yaklaşımlarını olumsuz etkilemektedir. Hekimlerin %100'ü cezaların yetersiz olduğunu, %95,6'sı adli ve mali yaptırımların artırılması gerektiğini, %92,6'sı ise sağlık politikalarında şiddete karşı önlemler alınması gerektiğini belirtmiştir. Hekimler yoğun iş yükü ve yetersiz personel, hasta iletişimi ve empati eksikliği gibi sorunlar bildirmiştir.
Hastaların %46,4'ü hekimlerle aralarındaki iletişim düzeyinin "biraz" düzeyinde olduğunu, belirtmişlerdir. Hastaların %84,1'i sağlık çalışanlarına karşı şiddet uygulama niyetinde olmadığını belirtirken, %9,5'i sağlık çalışanları tarafından şiddete maruz kaldığını belirtmiştir. Hastalar hekimlerden daha fazla değer, ilgi, empati, samimiyet, eşit muamele, hastaların anlayabileceği şekilde açıklayıcı bilgi ve zaman ayrılması beklenmektedir. Hasta ve hekimlerin iletişiminin güçlendirilmesine yönelik çalışmalar, eğitimler ve iyileştirmeler sağlıkta şiddetin azalmasında katkılar sağlayabilir. Şiddetin ve şiddet olaylarının nedenlerine ilişkin verilerin sürekli toplanması, risk faktörlerine ilişkin önlemlerin zamanında alınması ve birim bazında sürekli iyileştirmeler yapılması önemli katkılar sağlayabilir.

Abstract:
Workplace violence is a widespread and alarming public health problem worldwide. Healthcare workers are at particularly high risk. The aim of this study is to assess physicians' and patients' communication skills and their views, thoughts, and solutions to violence in healthcare settings.
The universe of the study consists of physicians working at Sivas Cumhuriyet University Health Services Application and Research Hospital and outpatient patients over the age of 18 who came to this hospital at least once to benefit from health services. A survey was applied to 271 physicians and 295 outpatient patients within the scope of the research.
In the study, a questionnaire was used as a data collection tool to evaluate communication skills and opinions about violence in healthcare services. In the study, the quantitative evaluation of the data was made using frequency and percentage analyses, and the data was evaluated and examined using the content analysis method in the responses of physicians and patients to open-ended qualitative questions.
According to the study findings, 86.9% of physicians stated that they were exposed to violence by patients or their relatives throughout their professional lives and that they were exposed to verbal violence more frequently. The places where violence is most experienced are polyclinics (61.2%) and emergency services (53%). Experiences of being subjected to or witnessing violence negatively affect their approach to patients. 100% of physicians stated that penalties are inadequate, 95.6% stated that judicial and financial sanctions should be increased, and 92.6% stated that measures should be taken against violence in health policies. Physicians reported problems such as heavy workload and insufficient staff, lack of patient communication and empathy. 
46.4% of patients stated that the level of communication between them and physicians was at a "little" level. While 84.1% of patients stated that they did not intend to use violence against healthcare professionals, 9.5% stated that they were subjected to violence by healthcare professionals. Patients expect more value, interest, empathy, sincerity, equal treatment, explanatory information that patients can understand, and time from physicians. Studies, trainings and improvements aimed at strengthening communication between patients and physicians can contribute to reducing violence in healthcare. Continuous collection of data on the causes of violence and violent incidents, timely measures regarding risk factors and continuous improvements on a unit basis can make significant contributions.