Geometrik muhakeme süreçleri bağlamında ortaokul matematik öğretmenlerinin geometri içerikli derslerinin incelenmesi
The examination of middle school matematics teachers' geometry-based courses in the context of geometric reasoning processes
Yazar: SİBEL TUTAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUĞBA HAN DİZMAN ; PROF. DR. ALİ BOZKURT
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Geometri = Geometry ; Geometrik düşünme = Gemetric thinking ; Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Ortaokullar = Secondary schools ; Öğretmen davranışı = Teacher behavior ; Öğretmenler = Teachers ; İçerik = Content ; İçerik odaklı eğitim = Content-based instruction

Özet:
Bu tez çalışmasında, geometri öğretiminde bilişsel ve algısal süreçler bağlamında öğretmenlerin mevcut davranışlarını ortaya koymak ve bu kavramlara ilişkin nasıl bir vurgu yapıldığını değerlendirmek amaç edinilmiştir. Çalışmada geometri öğretimine dair bilişsel ve algısal süreçleri incelemek ve geometri öğretimine katkı sağlamak amacıyla beş matematik öğretmeninin video kayıtları alınmış, derslerinin Fransız psikolog Raymond Duvall (1995) tarafından tanımlanan geometrik muhakeme kuramsal çerçevesine göre betimsel analizi yapılmıştır. Araştırmada, çalışmanın doğasına uygun olarak nitel araştırma yöntemlerinden biri olan, durum çalışması (case study) deseni kullanılmıştır. Video kayıtlarından elde edilen veriler betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Betimsel analizler için Duvall (1995, 1996 ve 1998)'te verilen ve Güven ve Karpuz (2016) tarafından tanımlanan analiz çerçevesi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre matematik öğretmenlerinin geometri içerikli derslerinde en çok vurgunun görselleştirme ve muhakeme koduna yapıldığı görülmüştür. Duval, görselleştirme kodu ile görsel algı kodunun; oluşturma kodu ile sıralı algı kodunun birbirini desteklediğini dile getirmiştir. Ayrıca bilişsel ve algısal süreç kategorilerindeki kodlar arasında hiyerarşik bir yapıya rastlanmayıp aksine kodlar birbirinden bağımsız olabileceği gibi eş zamanlı olarak birbiriyle etkileşim içerisindedir (1998). Bu yönüyle ders videoları analiz edilen öğretmenlerin geometrik muhakeme süreçlerinin Duval'in teorik çerçevesiyle örtüştüğünü göstermektedir. Şüphesiz Duval'in ortaya koyduğu tüm bu süreçler öğrencilerin geometrik çıkarımlar yapabilmelerinde, teoremleri ve geometrik özellikleri kullanarak, uzamsal yeteneklerini, geometrik becerilerini, hayal güçlerini ve geometrik sezgilerini geliştirebilmelerinde, geometrik modeller arasındaki dönüşümleri keşfedebilmelerinde ve kavramlar arasında bağ kurabilmelerinde önemli rol oynar.

Abstract:
In this thesis, it is aimed to reveal the current behavior of teachers in the context of cognitive and perceptual processes in geometry teaching and to evaluate how these concepts are emphasized. In order to analyze the cognitive and perceptual processes related to geometry teaching and to contribute to the teaching of geometry, the video recording of the five mathematics teachers was analyzed according to the theoretical framework of geometric reasoning defined by French psychologist Raymond Duvall (1995). In this study, case study pattern, which is one of the qualitative research methods, is used in accordance with the nature of the study. The data obtained from video recordings were analyzed by descriptive analysis method. For the descriptive analysis, the analysis framework defined in Duvall (1995, 1996 and 1998) and defined by Güven and Karpuz (2016) was used. According to the findings obtained from the research, it was seen that the most emphasis was on visualization and reasoning code of the mathematics teachers' courses with geometry. Duval, visualization code and visual perception code; The code of creation and the sequential code of identification support each other. In addition, there is no hierarchical structure between the codes in the cognitive and perceptual process categories, but the codes can be independent of each other and interact with each other simultaneously (1998). In this respect, it is seen that the geometric reasoning processes of the teachers whose videos are analyzed coincide with the theoretical framework of Duval. Undoubtedly, all these processes Duval put forward, the students can make geometric inferences, using theorems and geometrical properties, to develop their spatial abilities, geometric skills, imagination and geometric insights, to be able to discover the transformations between geometric models and to connect the concepts play.