Türkiye'de doğal afet sonrası sosyal politikalar: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı örneği
Social policies after natural disaster in Turkey: The case of the Ministry of Family and Social Service
Yazar: AYŞENUR İLHAN
Danışman: PROF. DR. FARUK TAŞCI
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Çalışma Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work

Özet:
Afetler, toplumlar için fiziksel, ekonomik, sosyal ve psikolojik kayıplar ile sonuçlanan, insan eylemlerini ve normal hayatı durduran veya kısıtlayan doğa, insan ve teknoloji kaynaklı olaylardır. Bir olay çoğunlukla toplumun baş etme kapasitesinin üzerinde gerçekleştiğinde afete dönüşmektedir. Gelişmişlik düzeylerine göre her toplum ve topluluğun baş etme kapasitesi ile yaşanan olayların afete dönüşme sıklığı farklılık göstermektedir. Bu anlamda afetlerin büyüklüğü, neden olduğu kayıplar doğrultusunda ölçülmektedir. Bu çalışmada afetlerin yol açtığı sonuçlara dünyadan ve Türkiye'den örnekler verilerek afetlere yönelik sosyal politika uygulamaları olan sosyal hizmet ve sosyal yardım uygulamalarına yer verilecektir. Bu bağlamda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının afetlere yönelik çalışmaları ve Türkiye'de yaşanan son afet olan Kahramanmaraş Depremleri sonrasında yapılan uygulamalara odaklanılacaktır. Afet sonrası yönetim boyutları bağlamında ve Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı kapsamında Türkiye'de afetler ve sosyal politika ilişkisinin nasıl olduğu araştırmanın temel sorusudur. Bu soru incelenirken temel hipotez Türkiye'de afetler sonrasında sosyal politika uygulamalarının koordinasyonunda dağınıklık bulunduğu şeklindedir. Çalışma nitel bir araştırma olup, veriler doküman analizi yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmanın temel sonucuna göre; Türkiye'de özellikle son yıllarda afet sonrası yapılan sosyal politika uygulamaları olan sosyal hizmet ve sosyal yardımların kurumsal yapılanma anlamında etkililiğinin artmış olmasına rağmen, hipoteze paralel bir şekilde çalışmaların koordinasyonunda ve afetlere yönelik planlamalara konu olan bilhassa özel gereksinimli gruplarla ilgili hedeflerin ayrıntı ve çeşitliliğinde ilerleme kaydedilmesi gerekmektedir.

Abstract:
Disasters are natural, human and technologically induced events that halt or restrict human actions and normal life, resulting in physical, economic, social and psychological losses for societies. An event often becomes a disaster when it occurs beyond the coping capacity of a society. According to the level of development, the coping capacity of each society and community and the frequency of events turning into disasters differ. In this sense, the magnitude of disasters is measured in line with the losses they cause. In this study, examples from the world and Turkey will be given to the consequences of disasters and social service and social assistance practices, which are social policy practices for disasters, will be included. In this context, the studies of the Ministry of Family and Social Services on disasters and the practices after the Kahramanmaraş Earthquakes, the last disaster in Turkey, will be focused on. In the context of post-disaster management dimensions and within the scope of the Ministry of Family and Social Services, the main question of the research is how the relationship between disasters and social policy is in Turkey. While examining this question, the main hypothesis is that there is disorganization in the coordination of social policy practices after disasters in Turkey. The study is a qualitative research and the data were obtained using document analysis method. According to the main conclusion of the research; although the effectiveness of social services and social assistance, which are social policy practices after disasters in Turkey, has increased in terms of institutional structuring in recent years, in parallel with the hypothesis, progress needs to be made in the coordination of the studies and in the detail and diversity of the targets related to the groups with special needs, which are subject to planning for disasters.