Berdan Çayı (Tarsus-İçel)'nın bazı su kalite özellikleri ve havza ile etkileşimi
Some water quality parameters of Berdan river (Tarsus-İçel) and its interaction with its river basin
Yazar: ÖZGÜR ÖZBAY
Danışman: PROF. DR. M. Z. LUGAL GÖKSU ; YRD. DOÇ. M. TAHİR ALP
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Berdan Çayı'nın bazı kirlilik parametrelerinin araştırılması, su kalitesi ve havza ile etkileşim bakımından değerlendirilmesi amacıyla, çalışma Aralık 2008-Kasım 2009 tarihleri arasında 6 istasyonda gerçekleştirilmiştir.Yapılan çalışmada, incelenen su kalite parametreleri ve bunların düzeyleri; sıcaklık: 9,60-28,70 0C, pH: 7,65-8,72, çözünmüş oksijen: 5,10-13,50 mg/l, tuzluluk: 0,10-2,30 mg/g, elektriksel iletkenlik: 118-4255 µs/cm, toplam sertlik:134,90-1010,80 mg CaCO3/l, toplam alkalinite: 126-248 mg CaCO3/l, toplam askıda katı madde:1-343 mg/l, klorofil-a: 0,27-31,71 mg/m3, kimyasal oksijen ihtiyacı: 21,20-136,46 mg/l, nitrit azotu: 0,005-0,195 mg/l, nitrat azotu: 0,38-3,34 mg/l, amonyum azotu: 0,003-0,860 mg/l, toplam azot: 0,18-7,60 mg/l, ortofosfat: 0,0002-0,9256 mg/l, toplam fosfor: 0,02-3,89 mg/l, sedimentte ise toplam kjedahl azotu: 306-3482,93 mg/kg ve toplam fosfor: 143,94-588,81 mg/kg aralığında değiştiği tespit edilmiştir.Sonuç olarak, su kalite kontrol yönetmeliğine (SKKY) göre, sıcaklık, pH, çözünmüş oksijen, nitrat azotu ve amonyum azotu yönünden I. sınıf; nitrit azotu ve kimyasal oksijen ihtiyacı bakımından II. sınıf ve toplam fosfor değerleri yönünden III. sınıf olarak belirlenmiştir. Kirlilik nedenleri olarak sanayi ve evsel atık suları ile havzada yoğun olarak bulunan tarımsal alanlarda, kullanılan gübrelerin yağmur suları ile yıkanarak çaya karışması olarak değerlendirilmiştir. Berdan Çayı, havzasında yer alan yerleşim yerlerinin, fabrikaların ve tarımsal alanların atık suları için iyi bir alıcı ortam oluşturmakta, dolayısıyla çayın son bulduğu Akdeniz için bir tehdit oluşturmaktadır.

Abstract:
This study was carried out in six stations between December 2008 and November 2009 in order to analyze some parameters of pollution in Berdan River and to evaluate water quality and its interaction with its river basinIn the study, the parameters and the levels of water quality are observed as the following: temperature: 9,60-28,70 °C, pH: 7,65-8,72, dissolved oxygen: 5,10-13,50 mg/l, salinity: 0,10-2,30 mg/g, electrical conductivity: 118-4255 µs/cm, total hardness:134,90-1010,80 mg CaCO3/l, total alkalinity: 126-248 mg CaCO3/l, suspended solid matter: 1-343 mg/l, chrolophyll-a: 0,27-31,71 mg/m3, chemical oxygen demand: 21,20-136,46 mg/l, nitrite nitrogen: 0,005-0,195 mg/l, nitrate nitrogen: 0,38-3,34 mg/l, ammonium nitrogen: 0,003-0,860 mg/l, total nitrogen: 0,18-7,60 mg/l, orthophosphate: 0,0002-0,9256 mg/l, total phosphorus: 0,02-3,89 mg/l, sediment total kjedahl nitrogen: 306-3482,93 mg/kg and sediment total phosphorus: 143,94-588,81 mg/kg.As a result, according to water quality control regulations; temperature, pH, dissolved oxygen, nitrate nitrogen and ammonium nitrogen are determined as the 1st class; Nitrite nitrogen and chemical oxygen demand are determined as 2nd class. Total phosphorus levels are determined as 3rd class. The causes of pollution are observed as industrial and domestic waste water, and mixing fertilizers used in agricultural areas of the river basin with rain water. Berdan River, forms a good receiving environment for waste water from factories, residential and agricultural areas in its river basin and therefore, it poses a threat to the environment of Mediterranean which Berdan River flows into.