Yapay zeka ve büyük veri teknolojilerinin mimari tasarım sürecindeki rolü
The role of artificial intelligence and big data technologies in architectural design process
Yazar: ALİ SANALAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGÜR ÖZKAN
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Büyük veri = Big data ; Mimari tasarım = Architectural design ; Tarım aracıları = Agricultural labour intermediaries ; Yapay zeka = Artificial intelligence

Özet:
Yeni teknolojiler tasarım ortamına sunduğu yeniliklerle birlikte, mimari tasarım süreçlerini de değiştirmekte ve geliştirmektedir. Gün geçtikçe yeni imkanlarla karşılaşan tasarımcılar, teknoloji dünyasının sunduğu yapay zeka ve büyük veri teknolojilerini tanımaya, imkanlarını keşfetmeye çalışmaktadır. Bu teknolojilerin üç boyutlu sayısal tasarım araçlarının gelişimi ve mimari tasarım sürecinde sunduğu yeni imkanları kendi amaç ve hedeflerine uygun bir hale getirmeye çalışmaktadır.
Bu teknolojilerin yarattığı etki tasarım sürecinde günden güne büyümektedir. Üç boyutlu sayısal tasarım araçları etkisiyle değişen ve gelişen tasarım sürecinde yapay zeka ve büyük veri teknolojilerin çalışma prensiplerinin incelenerek, dünyada ve mimarlıkta nasıl ve ne amaçlarla kullanıldıkları tespit edilmeye çalışılmaktadır.
Çalışmada yapay zeka ve büyük veri teknolojilerinin, üç boyutlu sayısal tasarım araçları ile ilişkisi ve bu araçların geliştirilmesinde nasıl kullanıldıkları ile birlikte, tasarımcının tasarım sürecindeki sınırlılıklarını nasıl değiştirdikleri de irdelenmiştir. 
Yeni tasarım süreçlerinin çeşitlenmesini sağlayan, yeni yaklaşımlarla form bulma ve mimari tasarım sürecini başka boyutlara taşıyan bu teknolojilerin süreçteki rolleri ve süreci farklılaştırma işlevlerinin irdelenerek, gelecekte sağlayabileceği katkılar üzerine bir değerlendirmede bulunulmuştur.
Anahtar Sözcükler: Yapay zeka, büyük veri, sayısal tasarım araçları, teknoloji ve mimarlık etkileşimi, mimari tasarım süreci.

Abstract:
New technologies are changing and developing architectural design processes with the innovations they offer to the design environment. Designers, who encounter new opportunities day by day, are trying to recognize the artificial intelligence and big data technologies offered by the world of technology and to discover their possibilities. They try to make the development of three-dimensional digital design tools and the new opportunities offered by these technologies in the architectural design process suitable for their own goals and objectives.
The impact of these technologies is growing day by day in the design process. By examining the working principles of artificial intelligence and big data technologies in the design process that changes and develops with the effect of three-dimensional digital design tools, it is tried to determine how and for what purposes they are used in the world and in architecture. In the study, the relationship of artificial intelligence and big data technologies with three-dimensional digital design tools and how they are used in the development of these tools, as well as how they change the limitations of the designer in the design process are also examined. 
The roles of these technologies, which enable the diversification of new design processes, finding forms with new approaches and carrying the architectural design process to other dimensions, and their functions of differentiating the process are examined and an evaluation is made on the contributions they may provide in the future.
Keywords: Artificial intelligence, big data, numerical design tools, tecnology and architecture, Architectural design process