Ameliyathane çalışanlarının örgütsel stres düzeyleri ile hasta güvenlik tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determining the relationship between organizational stress levels of the surgical team and patient safety attitudes
Yazar: GÖZDE YALÇIN AKGÜL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLGÜN AKSOY
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ameliyathaneler = Operating rooms ; Hasta güvenliği = Patient safety ; Sağlık personeli = Health personnel ; Stres = Stress ; Tutumlar = Attitudes ; Örgütsel stres = Organizational stress

Özet:
Amaç: Bu çalışma ameliyathane çalışanlarının örgütsel stres düzeyleri ile hasta güvenlik tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı araştırma metodu kullanılarak yapılan çalışmanın örneklemini, 3 ay ve üzerinde ameliyathane ortamında çalışan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 164 kişi (38 cerrah, 32 anestezist, 46 hemşire, 48 anestezi teknikeri/ameliyathane yardımcı personeli) oluşturmuştur. Araştırmanın verileri "Birey Tanılama Formu", "Örgütsel Stres Ölçeği" ve "Güvenlik Tutumları Ölçeği (GTÖ)-Ameliyathane Versiyonu" ile toplanmıştır.
Bulgular: Ameliyathane çalışanlarında örgütsel strese neden olan en önemli faktör maddi olanaklar ile ilgili stres kaynakları (x̄=4.17), hasta güvenlik tutumlarını etkileyen en önemli faktör ise ekip işbirliği (x̄=65.05) olarak belirlendi. Ameliyathane çalışanlarının çalışma pozisyonlarına göre, cerrahlarda yapılan işin özelliği ve yönetici ile ilgili stres kaynakları; hemşirelerde maddi olanaklarla ilgili stres kaynakları alt boyut puan ortalamasının; anestezi teknikeri/ameliyathane yardımcı personelinde "GTÖ-Ameliyathane Versiyonu" toplam puan ve alt boyutlarından yönetimle ilgili düşünceler, çalışma koşulları, stres düzeyinin belirlenmesi puan ortalamalarının daha yüksek olduğu saptandı (p<0.001). "Örgütsel Stres Ölçeği" ile "GTÖ-Ameliyathane Versiyonu" arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönlü, zayıf bir korelasyon saptandı (r=-0.455, p<0.001).
Sonuç: Bu çalışmada, ameliyathane çalışanlarının örgütsel stres düzeylerinin artması ile, hasta güvenlik tutumlarının olumsuz yönde etkilendiği saptandı. Ameliyathane çalışanlarının hasta güvenlik tutumlarının arttırılması için, örgütsel stresi azaltan çalışma ortamlarının oluşturulması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: ameliyathane, ameliyathane çalışanları, örgütsel stres, hasta güvenliği

Abstract:
Objective: This study was conducted to determine the relationship between the organizational stress levels of surgical team and the patient safety attitudes.
Method: The sample of the study conducted by using descriptive and correlational research method consists of 164 people (38 surgeons, 32 anesthetists, 46 nurses, 48 anesthesia technician/operating room assistant personnel) who have been working in the operating room for 3 months or more and accepted to participate in the study. The research data was collected with "Individual Identification Form", "Organizational Stress Scale" and "The Safety Attitudes Questionnaire-Operating Room Version (SAQ-OR Version)".
Results: The most significant factor causing organizational stress in surgical team was found to be financial income and related stress resources (x̄=4.17), and the most significant factor affecting the patient safety attitudes was identified as teamwork climate (x̄=65.05). Based on the positions of the surgical team, sub-scale mean points of stress resources regarding the nature of the job in the surgeons and the stress resources related to the financial income in the nurses were found to be higher than the "SAQ-OR Version" total points and mean points in the sub-scales of perceptions of management, working conditions, stress recognition in the anesthesia technician/operating room assistant personnel (p<0.001). A statistically significant, negative, weak correlation was detected between "Organizational Stress Scale" and "SAQ-OR Version" (r=-0.455, p<0.001).
Conclusion: This study identified that the patient safety attitudes were negatively affected with the increasing levels of organizational stress of the surgical team. It is recommended to create work environments decreasing the organizational stress to increase the patient safety attitudes of the surgical team.
Key words: operating room, surgical team, organizational stress, patient safety