Doğu ve Güneydoğu gazilerinin psikolojik sağlamlıklarının incelenmesi
Investigation of psychological resilience of Eastern and Southeastern veterans
Yazar: ŞÜLE HASANÇEBİ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ŞAHİN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Doğu Anadolu bölgesi = Eastern Anatolia region ; Gaziler = Veterans ; Güneydoğu Anadolu bölgesi = Southeastern Anatolia region ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Terör = Terror ; Terör olayları = Terror avents

Özet:
Bireyler, yaşamlarında psikolojik durumlarını etkileyen, stres ve sıkıntı oluşturan çeşitli risk faktörleriyle (terör, doğal afetler, yas, boşanma, yoksulluk, savaş, göç) karşılaşmaktadır. Bazı bireyler bu stres oluşturan durumlara kolaylıkla uyum sağlayabiliyorken bazıları da bu sıkıntılı durumlardan psikolojik olarak fazlasıyla etkilenmektedir. Terör eylemleri de bireyler ve toplum için uyum bozan, risk oluşturan tehdit edici bir unsurdur. Bireylerin, sarsıcı bir deneyime maruz kaldıktan sonraki süreçte, olayın olumsuz etkisinden kurtulma, toparlanma ve hayata uyum sağlama durumlarına etki eden bireysel, çevresel ve toplumsal faktörler vardır. 
Bu çalışmanın temel amacı Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da terör sonucu gazi olan güvenlik görevlilerinin psikolojik sağlamlıklarını derinlemesine incelemektir. Bu bağlamda gazilerle görüşmeler yapılmış, teröre maruz kaldıktan sonraki süreçte olumsuz yaşantılar karşısında güçlü kalabilmelerine olumlu veya olumsuz etki eden bireysel, çevresel, toplumsal ve sosyal faktörler belirlenmeye çalışılmıştır. 
Bu araştırma, nitel araştırma yaklaşımlarından biri olan "olgu bilim/fenomenoloji" yöntemiyle yapılmıştır. Araştırma grubu Samsun, Ordu, Giresun, Trabzon ve Rize illerinde yaşayan son otuz yıl içinde Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da terörle mücadele sonucu gazi olmuş 30 güvenlik görevlisinden oluşmaktadır. Araştırma verilerini toplamak amacıyla, gazilerin demografik özellikleriyle ilgili bilgi edinmek amacıyla hazırlanmış "Demografik Bilgi Formu" ve araştırmanın amacına yönelik olarak hazırlanmış mülakat sorularından oluşan "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılmıştır.  Araştırma verileri içerik analizi yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Toplanan veriler önce kavramlaştırılmış ardından kategori ve temalar oluşturulmuştur. Analiz sonuçları tablolar şeklinde sunulmuş ve buna destek olması amacıyla katılımcıların görüşme kayıtlarından elde edilen özgün alıntılara yer verilmiştir.
	Araştırma verilerinin analizi sonucu elde edilen bulgular, gazilerin psikolojik sağlamlıklarına etki eden çeşitli faktörlerin olduğunu göstermiştir. Araştırmada, gazilerin, gazilik kavramına ilişkin atıfları, sosyal destek kaynakları, bedenlerine ilişkin algıları ve bu durumların gazilerin uyumlarına olan etkileri ile gazilerin psikolojik sağlamlıklarına etki eden bireysel, sosyal, çevresel koruyucu faktörler ve risk faktörlerine ilişkin bulgular elde edilmiştir.
Bulgular, alanyazın bağlamında tartışılmış, araştırma sonuçlarına dayalı ve gelecekte yapılacak çalışmalara yönelik önerilerde bulunulmuştur.


Anahtar Kelimeler:  Psikolojik Sağlamlık, Doğu ve Güneydoğu Gazileri, Terör, Nitel Araştırma

Abstract:
Individuals are faced with various risk factors (terrorism, natural disasters, mourning, divorce, poverty, war, migration) that affect their psychological state in their lives and cause stress and distress. While some individuals can easily adapt to these stressful situations, others are more psychologically affected by these stressful situations.  Terrorist acts are also a threatening element that harms and harms individuals and society.There are individual, environmental and societal factors that influence the situation in which individuals recover from the adverse effects of the event, adapt to recovery, and adapt to life after experiencing a shocking experiment. 
The main aim of this study is to deeply examine the psychological resilience of the security officers, who are terrorist endangers in Eastern and Southeastern Anatolia. In this context, negotiations with the veteran have been made in an individual, environmental,  and social factors have been tried to be determined which have negative or negative effects on the ability to stay strong against the negative experiences in the future.
This research was carried out using the "phenomenological science/ phenomenology" method, which is one of the qualitative research approaches. The research group consists of 30 security officers who have been the end result of the struggle against terrorism in Eastern and Southeastern Anatolia in the last thirty years in Samsun, Ordu, Giresun, Trabzon and Rize. "Demographic Information Form" prepared to obtain information about the demographical characteristics of the gazettes and "Semi-structured Interview Form" consisting of interview questions prepared for the purpose of the research were used in order to collect the research data. Research data were analyzed using content analysis method. The collected data were first conceptualized and then categories and themes were created. The analysis results are presented in tables and the original citation from interview records of the participants is included to support it. 
Findings obtained from the analysis of the research data show that there are various factors affecting the psychological resilience of the veterans. In the research, findings related to the veterans, references to the concept of being veteran, sources of social support, perceptions about their bodies and their effects on the harmonization of the veterans and individual, social, environmental protective factors and risk factors affecting the psychological resilince of the veterans were obtained.
Findings have been discussed in the context of literature, based on the results of the research and suggestions were made for future work.


Keywords: Psychological Resilience, Eastern and Southeastern Veterans, Terrorism, Qualitative Research.