Eğitim liderlerinin kişilik özelliklerinin incelenmesi İstanbul ili örneği
Examining education leaders' personality traits Istanbul sample
Yazar: ÖZNUR ÖZCÜ
Danışman: DOÇ. DR. AYDIN BALYER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Liderler = Leaders ; Yöneticiler = Managers ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Bu araştırmanın amacı eğitim liderlerinin kişilik özelliklerini belirlemektir. Öte yandan eğitim liderlerinin kişilik özelliklerinin yaş, cinsiyet, eğitim durumu, üstlendikleri görev, çalıştıkları okul türü ve çalışma yılına göre farklılık gösterip göstermediğinin bulunması da araştırmanın bir diğer amacıdır. Çalışma nicel araştırma yöntemlerinden tarama türü kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın evrenini 2018-2019 Eğitim – Öğretim Yılında İstanbul ili Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı resmi ilk, orta ve liselerde çalışan eğitim liderleri oluşturmakta ve bu evrenden tesadüfi örnekleme yöntemiyle belirlenmiş 549 eğitim lideri ise örneklem grubunu oluşturmaktadır. Eğitim liderlerinin kişilik özelliklerine ilişkin veriler Bacanlı ve diğ. (2009) tarafından Beş Faktör Kişilik Kuramı temel alınarak geliştirilen ve geçerlik güvenirlik çalışması yapılmış olan Sıfatlara Dayalı Kişilik Testi (SDKT) ile toplanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre eğitim liderleri kendilerine verilen 40+40 sıfat çiftinden en çok "yardımsever", "hoşgörülü" ve "merhametli" sıfatlarını seçmişler ve kendilerini bu sıfatlarla tanımlamışlardır. En az tercih edilen sıfatlar ise "başkalarına kayıtsızım", "hoşgörüsüzüm" ve "acımasızım" olmuştur. Araştırmanın bir diğer sonucu ise eğitim liderlerinin cinsiyet değişkenine bağlı olan duygusal dengesizlik boyutunda erkeklerin kadınlara oranla nevrotik davranışlar sergileme (mükemmeliyetçilik, genel sinirlilik hali, kıskançlık vs.) oranında anlamlı farklılık ortaya koymuştur. Bu semptomların bireyi ciddi sağlık sorunlarıyla (depresyon, kaygı bozukluğu, sınırda kişilik bozukluğu vs.) karşı karşıya bırakması göz önünde bulundurularak, eğitim alanında politika geliştiren ve karar veren kişilerin hizmet içi eğitimle erkek eğitim liderlerini desteklemesi ve bu eksikliği giderecek eğitim faaliyetlerinde bulunması önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study was to determine education leaders' personality traits. Besides, determining the relation between the personality traits and the sociodemographic profiles like age, gender, educational background, job definition, school types and working year was another objective of this study. The research was conducted with a descriptive quantitative research model. The sampling of this study is 549 education leaders chosen with haphazard sampling method of non-probability sampling technique working in the ministerial public schools of Turkish Ministry of Education in Istanbul city in 2018-2019 academic year. The data of the education leaders' personality traits was collected with the help of Personality Test of Adjectives which was developed in accordance with the Five Factor Personality Theory (neuroticism, extraversion, openness, agreeableness,  conscientiousness) by Bacanli and his colleagues (Bacanli, et al.). The collected data was analyzed with SPPS 24 statistical software package. According to the results obtained from the research, education leaders mostly chose three adjectives from 40+40 adjective pairs to describe their personality traits. These are "helpful", "tolerant", and "compassionate". The least preferred ones are "indifferent towards others", "intolerant" and "cruel".  According to another result, it was found that there is a key difference between female and male participants in terms of neuroticism. Males tend to show more neurotic behaviors in working areas like perfectionism, general irritability, envious behavior etc.  rather than female education leaders. These symptoms lead to serious mental health condition such as depression, anxiety disorder, borderline personality etc. By taking into this fatal consequences into consideration, it's strongly recommended to the policy and decision makers in education field to organize in-service trainings for the male leaders to support and make up for this deficiency.