Yaratıcı okuma etkinliklerinin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama, yaratıcı okuma, akıcı okuma ve eleştirel okuma becerilerine etkisi
The effects of creative reading activities on the primary school 4th graders' improving reading comprehension, creative reading, fluent reading, and critical reading skills
Yazar: NURCAN GÜRER
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN KIRAN
Pamukkale Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eleştirel okuma = Critcal reading ; Okuma akıcılığı = Reading fluency ; Okuma becerileri = Reading skills ; Okuma etkinlikleri = Reading activities ; Okuma-anlama = Reading-comprehension ; Yaratıcı okuma = Creative reading ; Ölçekler = Scales ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu araştırmanın amacı, yaratıcı okuma etkinliklerinin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama, yaratıcı okuma, akıcı okuma ve eleştirel okuma becerilerine etkisinin incelenmesi ve uygulama sürecine ilişkin öğrenci görüşlerinin belirlenmesidir. Araştırmada karma yöntem desenlerinden açımlayıcı sıralı karma yöntem deseni kullanılmıştır. Araştırmanın uygulama süreci 2018-2019 eğitim öğretim yılında İstanbul ili Ümraniye ilçesinde orta sosyo-ekonomik düzeyde bulunan bir ilkokulun 4. sınıflarında öğrenim gören 64 öğrenci ile 14 haftada gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin seçiminde sıralı karma yöntem örnekleme türü kullanılmıştır. Araştırma süresince deney grubunda yaratıcı okuma etkinlikleri uygulanırken;  kontrol grubunda Türkçe öğretim programına uygun olarak Türkçe dersleri işlenmiştir. Araştırmada nicel veriler için okuduğunu anlama testi, yaratıcı okuma sürecini değerlendirme ölçeği, çok boyutlu akıcılık ölçeği ve eleştirel okuma ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın nitel verileri için ise öğrencilerin yaratıcı okuma uygulamalarına ilişkin görüşleri alınmıştır. Nicel boyuttan elde edilen sonuçlara göre, yaratıcı okuma etkinliklerinin deney grubunu okuduğunu anlama, yaratıcı okuma, akıcı okuma ile eleştirel okuma becerileri üzerinde olumlu yönde etkilediği belirlenmiştir. Araştırmanın nitel boyutunda deney grubu öğrencileri uygulama sürecine ilişkin olumlu görüş bildirmişlerdir. Yaratıcı okuma etkinlikleri ile eğlendikleri, farklı yöntemlerin daha çok akıllarında kaldığı, metinleri yaratıcı okuma yöntemi ile okumayı istedikleri görüşleri belirlenmiştir. Ayrıca yaratıcı okuma uygulamalarının daha önce yaptıkları okuma çalışmalarından farklı olduğunu, metinleri daha iyi anladıklarını, metne farklı bir karakter ekleme-çıkarmalarının ve yeni bir son yazmalarının kendilerini yazar gibi hissettirdiğini, farklı düşüncelerinin desteklenmesinin okumaya ilişkin sevgilerini artırdığını ifade etmişlerdir. Araştırmada nicel boyuttan elde edilen bulguların, nitel boyuttan elde edilen bulgularla desteklendiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aims to determine the effect of creative reading activities on reading comprehension, creative reading, fluent reading, and critical reading skills of fourth-grade students. Explanatory sequential design, one of the mixed method designs, was used in the research. The research was conducted in the 2018-2019 academic year. The research was carried out with students in the 4th grade of a middle socio-economic elementary school in Ümraniye district of İstanbul. The participants were 64 students, and the treatment was conducted in 14 weeks. The sequential mixed method sampling type was used in the selection of the students. While creative reading activities were carried out in the experimental group, control group students were taught according to the Turkish language program. As the data collection tools, reading comprehension test, evaluation of the creative reading process, multidimensional fluency scale and critical reading scale. For the qualitative dimension of the study, students' opinions on creative reading activities were gathered. According to the results obtained from the quantitative dimension of the research, it was found that the creative reading practices were positively on reading comprehension, creative reading, fluent reading, and critical reading skills in the experimental group. In the qualitative aspect of the study, the experimental group students expressed positive opinions about the application process. It has been determined that the students generally enjoy creative reading activities; they remembered different methods more, and they want to read the texts with the creative reading method. Furthermore, they stated that their reading practices were different from the reading studies they had done before; they understood the texts better; adding and removing a different character to the text and writing a new ending made them feel like writers, and supporting their different thoughts related to reading. They also expressed that the application increased their love towards reading. In the research, it was concluded that the findings obtained from the quantitative dimension were supported by the findings obtained from the qualitative dimension.