Türkiye'de parti disiplini ve parti içi demokrasi ilişkisi
The relationship between party discipline and intra-party democracy in Turkey
Yazar: BATUHAN USTABULUT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BARIŞ BAHÇECİ
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hukuk = Law ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Demokrasi = Democracy ; Muhalefet = Opposition ; Parti disiplini = Party dicipline ; Parti içi demokrasi = Intraparty democracy ; Siyasi partiler = Political parties

Özet:
Demokratik yaşamın vazgeçilmez unsuru olan siyasî partilerin bütünlüklerini
sağlayabilmesinde parti disiplini birinci derecede etkili olan bir kurumdur. Bu
yüzden siyasî partilerin yönetimleri, partilerinin disiplinli olmasına özen göstermekte
ve partili milletvekillerinden disiplini bozucu davranışlarda bulunanları
cezalandırmaktadırlar. Özellikle parti meclis gruplarında alınan kararların aksine
hareket eden milletvekilleri, parti yönetimine ve politikalarına muhalefetlerini açığa
vurmuş olmaktadırlar. Bu durumda parti yönetimleri, parti içi muhalefete öncülük
edenleri partinin bütünlüğünü bozdukları gerekçesiyle disiplin kurullarına sevk
etmektedirler. Disiplin kurullarına sevk edilen isimlerin genellikle partilerinden ihraç
edildikleri görülmektedir. Söz konusu bu ihraçlar parti içi muhalefetin tasfiyesi
anlamına da gelmektedir.
Demokrasinin olmazsa olmaz şartı olarak nitelendirilebilecek olan parti içi
demokrasi, siyasî partilerin iç işlerinde demokrasinin temel ilkelerine uygun
davranmaları olarak tanımlanabilir. Demokrasinin hayata geçirilmesi açısından parti
içi demokrasi hayatî bir öneme sahiptir. Bir siyasî parti içerisindeki farklı
düşüncelerin bir arada bulunmasına imkân veren parti içi demokrasi anayasal
güvenceye sahip olan bir kurumdur. Bir siyasî parti içerisinde farklı düşüncelere
sahip üyelerin bu düşüncelerini dile getirirken partinin bütünlüğünü tehlikeye
atmamaları gerekmektedir. Bu açıdan parti disiplini ile parti içi demokrasi arasındaki
ilişki gündeme gelmektedir.
Siyasî partiler hukukunun güncel sorunlarının birçoğu, parti içi demokrasinin
eksikliğinden kaynaklanmaktadır. Bu çalışmada parti disiplini uygulamalarının parti
içi demokrasiyi nasıl etkilediği sorusuna çeşitli örneklerle cevap aranacaktır. Çalışma
kapsamında siyasî partiler hukukunun güncel sorunları üzerinde durulacak ve Siyasî
Partiler Kanunu çerçevesinde bu sorunların nasıl çözülebileceği tartışılacaktır.

Abstract:
Political parties are the indispensable component of democratic life. Party
discipline is to provide unity of political parties. So the term of party discipline that
is effective at first degree on this issue. Thus the governances of the political party
take care of being disciplined their parties and punish undisciplined members. The
members of parliament, acting in contrast to decisions taken in the party
parliamentary groups, are generally opposed to party governance and policies. In this
case, party governance refers to disciplinary committees to leadings to intra-party
opposition movement because of disrupting the integrity of the parties. The names of
referred to the disciplinary committee are generally exported from their parties.
These exportations mean liquidation of the intra-party opposition movement.
Intra-party democracy can be described as acting in accord with the basic
principles of democracy in the internal affairs of political parties. Therefore intraparty
democracy is the sine qua non for the democracy. Intra-party democracy has a
vital importance in terms of being implemented democracy. Intra-party democracy
enables to be together of different ideas in a political party. Also intra-party
democracy has the constitutional guarantee. It is necessary for them not to put the
integrity of the party in jeopardy while expressing their thoughts. In this respect, the
relationship between party discipline and intra-party democracy becomes the main
topic of conversation.
Many of the current problems of the political parties law originate from the
deficiency of intra-party democracy. In this study, the answer will be searched how
the question of party disciplinary practices affect intra-party democracy with various
examples. Within this study, it will be focused on the current problems of the
political parties law and will be discussed how these problems can be solved as part
of Turkish Political Parties Law.