Selçuklu iktidarı üzerine kavramsal bir inceleme
A conceptual analysis on Seljuk power
Yazar: UMUT GÜNER
Danışman: DOÇ. DR. MERYEM GÜRBÜZ
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Kurucu iktidar = Establishing state ; Merkezi iktidar = Central power ; Meta-tarih = Metahistory ; Siyasal iktidar =   ; Siyasi iktidar = Political power ; Siyasi tarih = Political history ; Türk düşünce tarihi = Turkish thought history ; Türk tarihi = Turkish history ; İslam tarihi = Islamic history

Özet:
Selçuklu iktidar anlayışı İslâmiyet öncesi Türk, Arap-İslâm ve Pers-İran iktidar anlayışından beslenmiştir. Özellikle de bu kadim geleneklerin tarihi süreç içerisinde tecrübe ederek oluşturdukları devlet felsefesi, hâkimiyet anlayışları ve bürokratik müesseseleri bir medeniyet birikimi olarak Selçuklulara intikal etmiştir. Selçuklu Devleti tüm bu kadim geleneklerden beslenerek kendi özgün siyasî formunu, iktidar ve hâkimiyet anlayışını vücuda getirmiştir. Selçuklu Devleti'nin kuruluşu yeni bir dine giriş, bağımsızlık mücadeleleri ve yeni bir devletin tesis edilerek merkezi otoritenin kurulması Türk tarihi için en önemli kırılma noktalarından birisidir. Selçuklular hanedan ve devlet iktidarının tesis edilmesi için muhtelif geleneklerden beslenerek bir siyasal sistem yaratmışlardır. Aynı zamanda Abbâsî halifeliği olmak üzere muhtelif devlet ve topluluklar ile ilişkiler kurmuşlardır. Özellikle de Sünnî İslâm'ın yeryüzündeki siyasî temsilcileri olma şerefine nail olarak cihân hâkimiyeti çerçevesinde evrensel politikalar izlemişlerdir. Selçukluların kurduğu bu devlet yapılanması kendilerinden önce var olan köklü medeniyet birikimlerinin onlara sağladığı kurumsal ve felsefî arka plan aracılığı ile kendilerine has devlet, hükümdar, dinî siyaset ve hâkimiyet anlayışlarını ortaya çıkarmışlardır.

Abstract:
The Seljuk traditions of power was fed by the pre-Islamic Turkish, Arab-Islamic
and Persian-Iranian power understanding. In particular, the state philosophy,
understanding of domination and bureaucratic institutions that these ancient traditions
have experienced in the historical process have been transferred to the Seljuks as a
civilization accumulation. The Seljuk State, fed from all these ancient traditions,
brought its own unique political form, understanding of power and domination into the
body. The establishment of the Seljuk State, the introduction of a new religion, the
struggle for independence and the establishment of a new state and the establishment
of the central authority are one of the most important breaking points for Turkish
history. The Seljuks created a political system by feeding on various traditions in order
to establish dynastic and state power. At the same time, he established relations with
various states and communities, including the Abbâsîd caliphate. In particular, they
achieved the honor of being the political representatives of Sunni Islam on earth, and
they followed universal policies within the framework of world domination.
This unique state established by the Seljuks revealed their own unique
understanding of state, ruler, religious politics and dominance through the institutional
and philosophical background provided by their deep-rooted civilization
accumulation.