Konya ilindeki erişkin çölyak hastalarının epidemiyolojik, klinik ve laboratuvar bulgularının retrospektif olarak değerlendirilmesi
The evaluation of epidemiological, clinical and laboratory findings of adult celiac patients in Konya province, dr. muhammed muhiddin ER, specialty thesis, Konya,
Yazar: MUHAMMED MUHİDDİN ER
Danışman: PROF. DR. ALİ DEMİR
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Epidemiyoloji = Epidemiology ; Komorbidite = Comorbidity ; Konya = Konya ; Otoimmünite = Autoimmunity ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
Amaç: Bu çalışmada erişkin çölyak hastalarının (ÇH) epidemiyolojik ve klinik
özelliklerini, diyetten fayda görüp görmediklerini ve laboratuvar parametrelerini
değerlendirilmeyi amaçladık.
Yöntem: Çalışmamızda 2011-2017 yılları arasında Necmettin Erbakan Üniversitesi,
Meram Tıp Fakültesi Hastanesi, İç Hastalıkları ABD, Gastroenteroloji Bilim Dalı Klinik
ve Polikliniğinde çölyak tanısı ile takip edilen 18 yaş ve üzeri hastaların hastane
otomasyon sistemi üzerinden retrospektif olarak değerlendirilmesi planlandı. Hastaların
laboratuvar kayıtları incelendi ve anamnez kısmındaki bilgilerden tanı anındaki ve en son
kontroldeki klinik özellikleri kayıt altına alındı.
Bulgular:Çalışmaya toplam 155 çölyak hastası dahil edildi. Hastaların 119'u (%76.8)
kadın, 36'sı (%23.2) erkekti ve yaş ortalamaları 37.1±13.7'ti. Ortalama çölyak tanı süresi
5.3±4.6 yıldı. Hastaların 54'ünün (%34.8) ailesinde ÇH tanısı mevcuttu. Hastaların BKİ
ortalaması 24±4.4 kg/m2 olarak hesaplandı. Hastaların tanı anında ve son kontrolde en sık
şikayeti dispepsiydi (%71.6 ve %20). Konstipasyon tanıda %25'inde mevcuttu. Diyete tam
uyum oranı %70.3 olarak hesaplandı. Hipotiroidi en sık eşlik eden hastalıktı (%9.6).
Toplam 22 (%14.1) farklı hastada en az bir otoimmün hastalık saptandı. Serolojik testlerin
pozitiflik oranı %33.5 ile %63.9 arasındaydı. Hastaların %24'ünde demir eksikliği anemisi,
%71'inde vitamin D eksikliği tespit edildi.
Sonuç: Çölyak hastalığı hem tanı anında hem de takipte, klinik ve laboratuvar açısından
oldukça heterojen bir tablo ile karşımıza çıkmaktadır. Özellikle, oldukça sık eşlik eden
immün aracılı hastalıklar konusunda takip eden hekimlerin daha dikkatli olması
gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Çölyak hastalığı, atipik çölyak hastalığı, komorbidite, otoimmünite

Abstract:
The Evaluation of Epidemiological, Clinical and Laboratory Findings of Adult Celiac
Patients in Konya Province, Dr. Muhammed Muhiddin Er, Specialty Thesis, Konya,
2018
Aim:In this study, we aimed to evaluate the epidemiologic and clinical features and
laboratory parameters of adult patients with celiac disease (CD), and whether they benefit
from diet.
Methods:In our study, it was planned to retrospectively evaluate the patients over the age
of 18 years who were followed up with the diagnosis of CD in Necmettin Erbakan
University, Meram Medical Faculty Hospital, Department of Internal Medicine and
Gastroenterology between 2011 and 2017 via hospital automation system. The laboratory
records of the patients were examined and the clinical features at the diagnosis and at the
latest control were recorded from the information in the anamnesis section.
Results:A total of 155 celiac patients were included in the study. 119 (76.8%) of the
patients were female, 36 (23.2%) were male and mean age was 37.1±13.7 years. Mean
duration of disease was 5.3±4.6 years. 54 (34.8%) of the patients had family history of CD.
The mean BMI of the patients was 24±4.4 kg/m2. The most common complaint was
dyspepsia at the time of diagnosis and at the last follow-up(71.6% and 20%, respectively).
Constipation was present in 25% of the casesat the time of diagnosis. The rate of exact
adherence to diet was 70.3%. Hypothyroidism was the most common accompanying
disease (9.6%). At least one autoimmune disease was detected in 22(14.1%) patients.
Serological test positivity ranged from 33.5% to 63.9%. 24% of the patients had iron
deficiency anemia and 71% had vitamin D deficiency.
Conclusion:Celiac disease is confronted with a very heterogeneous picture in terms of
clinic and laboratory both at the time of diagnosis and in the follow-up. In particular,
physicians should be more cautious about immuno-mediated diseases, which are quite
often accompanied.

Keywords:Celiac disease, atypical celiac disease, comorbidity, autoimmunity