Karadeniz'de uluslararası ticaret ve kurumların rolü (1830-1914)
International trade in the Black Sea and the role of institution (1830-1914)
Yazar: CİHAN GÜNEŞ
Danışman: PROF. DR. AHMET KALA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Denizcilik = Maritime ; Denizcilik sektörü = Maritime sector ; Ekonomi = Economy ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomik değişme = Economic change ; Karadeniz = Black Sea ; Karadeniz bölgesi = Black Sea region ; Ticaret = Trade ; Ticari işletmeler = Commercial institutes ; Ulaştırma = Transportation

Özet:
Bu çalışmada esas olarak 19. yüzyılda Güneydoğu Karadeniz bölgesindeki kıyı kentlerinin yaşadıkları ticari büyümenin ve ekonomik dönüşümün nedenleri ele alınmıştır. Ekonomik dönüşümün boyutlarını anlayabilmek için Karadeniz havzası bütüncül şekilde incelenmiştir. Bunu yaparken iktisat tarihi, iktisadi coğrafya ile kurumsal ve organizasyonel ve denizcilik ekonomisi alanlarının metot ve yaklaşımlarından birlikte yararlanılarak Karadeniz'deki ekonomik dönüşümün nedenselliği incelenmektedir. Elde edilen temel bulgu; kıyı kentlerinin yaşadığı ekonomik dönüşümün arkasındaki ana neden, Avrupa'nın uzun dönemli ekonomik büyümesi ve Karadeniz'de ticari maliyetlerin minimizasyonunun gerçekleştirilebilmesidir. Karadeniz ticaretinde etkili olan ve ticaretin rotasını belirleyen maliyet unsurları; ulaştırma maliyetleri ve işlem maliyetleridir. Ulaştırma maliyetleri, denizcilik alanındaki teknolojik gelişmelerle, yakıt sarfiyatındaki iyileşmelerle ve sosyal sabit sermaye yatırımları ile minimize edilmektedir. İşlem maliyetleri ise kurumlar ve organizasyonlarla minimize edilmektedir. Bu tezde, Karadeniz ticaretinin ve çalışmanın odak noktası olan Güneydoğu Karadeniz ticaretinin genişlemesinin boyutu tespit edilmiş ve ticari genişlemenin nedenleri maliyet minimizasyon yöntemleri ile açıklanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
In this study, mainly the reasons of the commercial growth and economic transformation of the coastal cities in the Southeastern Black Sea region in the 19th century are discussed. In order to understand the dimensions of the economic transformation, the Black Sea basin was examined in holistic view. In doing so, the causality of the economic transformation in the Black Sea is examined using the methods of economic history, economic geography, institutional and organizational and maritime economics. The main finding; The main reason behind the economic transformation of coastal cities is the long-term economic growth of Europe and the minimization of commercial costs in the Black Sea. Cost elements that are effective in the Black Sea trade and determine the course of trade; transportation costs and transaction costs. Transportation costs are minimized by technological advances in maritime sector, improvements in fuel consumption and social fixed capital investments. Transaction costs are minimized by institutions and organizations. In this thesis, the extent of the Black Sea trade and the expansion of Southeast Black Sea trade, which is the focal point of the study, has been determined and the reasons of the commercial expansion have been tried to be explained by cost minimization methods.