Kaba yem destekleme uygulamalarının Yozgat yöresi süt sığırı yetiştiriciliğine etkileri
The effect of fodder crops support applications on dairy cattle raising in Yozgat region
Yazar: YAŞAR DERAY SAYGI
Danışman: PROF. DR. ÖMER FARUK ALARSLAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Kaba yemler = Forages ; Süt sığırcılığı = Dairy herds ; Tarımsal destekleme = Agricultural support

Özet:
Bu çalışmada, kaba yem destekleme uygulamalarının, Yozgat yöresi süt sığırcılığı yetiştiriciliğine olan etkileri incelenmiştir. Araştırmanın ana materyalini; belirlenen köylerde süt sığırcılığı işletmelerinden anket yoluyla temin edilen veriler oluşturmuştur. Anket çalışması, Yozgat yöresi Merkez, Aydıncık, Çandır ve Çayıralan ilçelerinde, 64'ü kaba yem desteğinden yararlanan, 81'i yararlanmayan olmak üzere, toplam 145 üretici ile yapılmıştır. Anketler SPSS istatistik programında analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesi aşamasında, Khi-kare ve 
t-testleri kullanılmıştır. Araştırmada, deneklerin kaba yem yetiştirerek desteklemeden yararlanmaya karar vermelerinde etkili olduğu düşünülen; yaş, eğitim durumu, gelir kaynağı, üye olunan çiftçi örgütleri değişkenlerinin yer aldığı bireysel özellikler; arazi genişliği ve hayvan varlığı değişkenlerinin yer aldığı işletme özellikleri, süt sığırcılığının genel durumu ve deneklerin kaba yem bitkisi desteklemelerinden yararlanma durumları incelenmiştir. 
Araştırma bulgularına göre; kaba yem desteği alan ve  almayan denekler arasında, sadece yem bitkisi yetiştirilen arazi genişliği (P<0.10) ve laktasyon süt verimi ortalamaları açısından farklılığın istatistikî olarak önemli olduğu  bulunmuştur. Kaba yem bitkisi desteği alan deneklerin, desteklemeden yararlanabilmesi için toplam ekim alanının en az 10 da olması koşulu gerekli olduğundan, yem bitkisi arazi genişliklerinin, almayanlara göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Laktasyon süt verimleri ortalamaları açısından benzerlik ve farklılık olup olmadığının belirlenmesi amacıyla uygulanan t-testinde; kaba yem desteği alan deneklere ait hayvan ırklarında laktasyon süt verimlerinin, destek almayanlara göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Araştırmada, kaba yem desteği alan ve almayan deneklerin büyük çoğunluğunun gelirini bitkisel üretimden sağladıkları tespit edilmiştir.  Aynı zamanda, destek alan deneklerin çoğunluğunun 3 yıldır kaba yem bitkisi desteği aldığı, deneklerin kaba yem bitkisi olarak yonca, korunga, fiğ ve silajlık mısır yetiştirdikleri belirlenmiştir. Kaba yem desteği alan denekler arasında en fazla destek alınan yem bitkisi yonca (% 54.7), en az destek alınan yem bitkisi ise silajlık mısır  (% 1.6) olarak tespit edilmiştir. Aynı zamanda, incelenen işletmelerde hayvan varlığı olan çiftçilerin tamamına yakınının mera kullanıcısı durumunda olduğu, mera kullanım oranının, yem bitkisi desteği alan deneklerde % 92 almayanlarda ise % 98 olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, the effects of fodder crops support applications on dairy cattle raising in Yozgat region were examined. The main material of the study comprises of the data collected via questionnaire method from the dairy cattle breeder farmers in pre-determined villages. The questionnaire study was conducted with 145 farmers in total—64 of them are benefiting from fodder crops support and 81 of them are not—in Central, Aydıncık, Çandır and Çayıralan districts of Yozgat. The gathered data was analyzed with the statistical program; SPSS. In the data evaluation process, Chi-square and t-tests were utilized. In the research, individual characteristics such as age, education level, income resource and farmer association membership variables which are thought to be influential in terms of farmers' making decisions on benefiting from supports by growing fodder crops; farm characteristics such as farm size and animal asset variables and subjects' benefiting from fodder crops supports were  examined.  
According to the research findings, the difference between the subjects who receive fodder crops support and who do not is statistically significant only  in terms of land size where forage crops are being cultivated (P<0.10) and average milk production amount in lactation period. Because of the fact that the total cultivation area should be at least at 10 da in order to get benefit from fodder crops support, it is found out that the forage crop cultivation land size of farmers who receive fodder crops support is larger than the others. In the t-test which is conducted in order to determine the differences and similarities in terms of average milk production amount in lactation period; it is determined that the milk production amount of the animals in lactation period for farmers who receive fodder crops support is higher. In this study, it is found out that main income source of the farmers who receive and do not receive fodder crops support is plant production. In addition, it is determined that the majority of the farmers who receive support, continue to receive it for three years; they raise clover, trefoil, vetch and silage maize (corn) as fodder crops. It is determined that clover is the plant which is most cultivated crop (54.7 %) and silage maize is the least cultivated crop (1.6 %) among the farmers who receive fodder crops support. Also, it is found out in the examined farms, nearly all of the animal breeders are also pasture users; the pasture usage rate is 92 % among the farmers who receive fodder crops support and 98 % among the ones who do not.