Banka yönetim kurulu üyelerinin hukuki sorumluluğu
Legal responsibilities of members of bank board of directors
Yazar: İLKER DOĞAN
Danışman: PROF. DR. RIZA AYHAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Ticaret Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Bankacılık = Banking ; Hukuk = Law
Dizin: Banka hukuku = Banking law ; Bankacılık = Banking ; Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu = Banking Regulation and Supervision Agency ; Bankalar Kanunu = Banking Law ; Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Yönetim kurulu = Board directors ; Yönetim kurulu üyeleri = Members of the board directors ; İflas = Bankruptcy ; İflas hukuku = Bankruptcy law

Özet:
Ekonomik hayatın vazgeçilmez unsurlarından olan bankalarda idare ve temsil organı, banka yönetim kuruludur. Yönetim kurulunu oluşturan üyelerin sahip oldukları üstün yetkilerin kullanılmasından doğacak hukuki sorumluluk kural olarak banka tüzel kişiliğine ait olmakla birlikte, bazı hallerde yönetim kurulu üyeleri de sorumlu tutulabilmektedir. Tezimizin konusu, ülke ekonomisini etkileyebilecek mahiyette kararlar alma ve işlemlerde bulunma imkânına sahip banka yönetim kurulu üyelerinin tabi oldukları sorumluluk sisteminin incelenmesidir.Tezimizde genel olarak Türk Ticaret Kanunu ve Bankacılık Kanunu hükümleri esas alınmış olup, yeri geldikçe Türk Ticaret Kanunu Tasarısı'nın konuya ilişkin maddelerine karşılaştırmalı atıflar yapılmıştır. Tezimiz yalnızca hukuki sorumluluğa ilişkin olduğundan, banka yönetim kurulu üyelerinin cezai sorumluluğu inceleme alanı dışında bırakılmıştır. Ayrıca hukuki sorumluluk davasına ilişkin usul kuralları ile ibra ve zamanaşımı hususunda anonim şirketler ve bankalar arasında hiçbir fark bulunmadığından, çok sayıda akademik çalışmaya konu edilmiş bu konulara tezimizde yer verilmemiş olup, konu ve kaynak sınırlandırması bu doğrultuda yapılmıştır.Tezimiz üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde yönetim kurulunun idare ve temsil organı olma niteliği üzerinde durulmuş, ikinci bölümde banka yönetim kurulu üyelerinin tabi oldukları genel sorumluluk sistemi açıklanmış ve nihayet üçüncü bölümse ise banka yönetim kurulu üyelerinin şahsi iflası müessesesi incelenmiştir.Banka yönetim kurulu üyeleri aleyhine açılabilecek hukuki sorumluluk davaları, iki ana başlık altında incelenebilir. Bunlardan ilki, Türk Ticaret Kanunu m. 336 vd. uyarınca açılacak genel sorumluluk davası; diğeri ise, Bankacılık Kanunu m. 110'a göre açılacak şahsi iflas davasıdır. Buna göre, Türk Ticaret Kanunu veya Bankacılık Kanunu'nda belirtilen sebeplerle banka yönetim kurulu üyeleri aleyhine Türk Ticaret Kanunu m. 336 vd. uyarınca sorumluluk davası açılabileceği gibi; belirli şartların gerçekleşmesi halinde Bankacılık Kanunu m. 110 uyarınca banka yönetim kurulu üyelerinin şahsi iflaslarının istenmesi de söz konusu olabilmektedir.Anahtar Sözcükler1.Bankacılık Hukuku2.Banka3.Yönetim Kurulu4.Hukuki Sorumluluk5.Şahsi İflas

Abstract:
The administrative and representative body of the banks, which are one of the indispensable components of the economic life, is the bank board of directors. Although, as a general principle, the legal responsibility stemming from the exercise of the broad authority that the members of bank board of directors have is up to the incorporated bank, in some situations, the members of bank board of directors can also be hold responsible. In our thesis, we analyze the responsibility system of the members of bank board of directors who have the opportunity to transact and take decisions that can affect the national economy.Our thesis is mainly based on the provisions of the Turkish Commercial Code and the Banking Code and there are comparative references to the related articles of the Turkish Commercial Draft Code. As our thesis regards only the legal responsibility, the criminal responsibility of the members of bank board of directors is excluded from the field of analysis. As there is no distinction between incorporated companies and banks regarding the procedures about the legal responsibility cases, acquittal and limitation, in our thesis there is no reference to these points which are the subjects of many academic studies. The restriction of subjects and sources are made accordingly.Our thesis is made up of three main chapters. In the first chapter, the administrative and representative nature of the bank board of directors is emphasized. In the second chapter, the general responsibility system which the members of the bank board of directors depend on is explained. Consequently, in the third chapter, the personal bankruptcy of the members of the bank board of directors is analyzed.Legal responsibility cases filed against the members of bank board of directors can be examined under two main headings. The first one of these is the joint responsibility case filed in accordance with Article 336 of the Turkish Commercial Code. The second one is the personal bankruptcy case filed under Article 110 of the Banking Code. Accordingly, responsibility cases can be filed against the members of the bank board of directors under Article 336 of the Turkish Commercial Code because of the reasons stated in the Turkish Commercial Code or the Banking Code. Moreover, if certain conditions are fulfilled, the personal bankruptcy of the members of the bank board of directors can be demanded under Article 110 of the Banking Code.Key Words1.Banking Law2.Bank3.Board of directors4.Legal responsibility5.Personal bankruptcy