Demir eksikliği olan erişkin yaş grubu ve geriatrik yaş grubu bireylerde üst gastrointestinal sistem endoskopi ve kolonoskopi bulgularının karşılaştırılması
Comparison of upper gastrointestinal system endoscopy and colonoscopy findings in adult and geriatric patients with iron deficiency
Yazar: HAYDAR CAN DOKUYAN
Danışman: PROF. DR. MURAT VARLI
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Endoskopi-gastrointestinal = Endoscopy-gastrointestinal ; Gastrointestinal sistem = Gastrointestinal system ; Geriatri = Geriatrics ; Kolonoskopi = Colonoscopy ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılar = Elderly ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Demir Eksikliği Olan Erişkin Yaş Grubu ve Geriatrik Yaş Grubu Bireylerde Üst
Gastrointestinal Sistem Endoskopi ve Kolonoskopi Bulgularının Karşılaştırılması
Giriş ve Amaç:Demir eksikliği (DE), demir eksikliği anemisinden (DEA) çok daha sık görülen bir klinik durumdur.Buna karşın DEA hastalarında endoskopik incelemelerin yapılması gerektiği net bir şekilde ortaya koyulmuşken, DE hastaları için bu konuda bir fikir birliği yoktur. Çalışmamızın amacı anemisi olmayan DE hastalarını, DEA hastaları ile karşılaştırarak endoskopi ile tanımlanan ciddi gastrointestinal sistem (GİS) lezyonlarının ve GİS malignitelerinin prevalansını belirlemektir.
Hastalar ve Yöntem: AÜTF Gastroenteroloji Bilim Dalı endoskopi ünitesinde
01/2014-01/2018 arasında endoskopi yapılan demir eksikliği hastalarının verileri
retrospektif olarak incelendi. Çalışmamızda erişkin ve geriatrik yaş grubunda toplam
571 demir eksikliği hastası yer aldı. Hastalar anemi varlığına göre iki gruba ayrıldı.292
DEA hastası ve 279 DE hastası özofagogastroduodenoskopi (ÖGD) ve kolonoskopi
bulguları, demografik özellikleri, kronik hastalıkları ve ilaç kullanımları açısından
karşılaştırıldı.
Bulgular: DE ve DEA hastaları arasında ÖGD veya kolonoskopide
endoskopik lezyon sıklığı açısından anlamlı fark bulunmamaktadır. Malignite sıklığı
ise DEA hastalarında, DE hastalarına kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksektir
(p=0,004). Kronik hastalıklardan hipertansiyon (HT), diabetes mellitus (DM),
aterosklerotik kalp hastalığı (ASKH), atriyal fibrilasyon (AF) ve kronik böbrek
hastalığı (KBH) DEA hastalarına DE hastalarına göre anlamlı düzeyde daha fazla eşlik
etmektedir. DEA hastalarında DE hastalarına göre CRP değeri anlamlı düzeyde
yüksektir (p<0,001). Malignite eşlik eden DEA hastalarında CRP ortancaları,
malignite eşlik etmeyen DEA hastalarına kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksektir
(p<0,001). Proton pompa inhibitörü (PPİ), ASA, klopidogrel, varfarin, yeni oral
antikoagülan ilaçlar ve PPİ'lerin ASA ve varfarin ile kombinasyonlarının kullanımı
DEA hastalarında anlamlı düzeyde daha yüksekti. DEA hastalarında geriatrik yaş
grubunda kolonoskopide lezyon saptanma sıklığı erişkin yaş grubuna kıyasla anlamlı
düzeyde yüksek saptandı (p=0,012).

Sonuç: DE ve DEA hastaları arasında endoskopik lezyon sıklığı açısından fark
bulunmamaktadır. Ancak malignite riski DEA hastalarında istatistiksel olarak anlamlı
düzeyde daha yüksektir. 50 yaş ve üzerinde hem DE hem de DEA hastalarında ÖGD
ve kolonoskopi birlikte yapılmalıdır.

Anahtar Sözcükler:Demir eksikliği, endoskopi, anemi, geriatrik yaş,
malignite

Abstract:
Comparison of Upper Gastrointestinal System Endoscopy and Colonoscopy Findings in Adult and Geriatric Patients with Iron Deficiency
Introduction: Iron deficiency is a more common clinical condition than iron
deficiency anemia. On the other hand, it has been clearly demonstrated that endoscopic
examinations should be performed in patients with iron deficiency anemia (IDA),
while there is no consensus on this issue for iron deficiency (ID) patients. The aim of
this study was to determine the prevalence of severe gastrointestinal lesions and
gastrointestinal malignancies, identified by endoscopy, by comparing IDA patients
with ID patients without anaemia.
Patients and Methods: The data of patients with iron deficiency who
underwent endoscopy between 01 / 2014 - 01 / 2018 in the endoscopy unit of the
Gastroenterology Department of Ankara University Medical Faculty were
retrospectively reviewed. In our study, 571 iron deficiency patients in adult and
geriatric age groups were included. Patients were divided into two groups according
to the presence of anemia. 292 patients with IDA and 279 patients with ID were
compared in terms of esophagogastroduodenoscopy (EGD) and colonoscopy findings,
demographic characteristics, chronic diseases and drug use.
Results: There was no significant difference between patients with ID and IDA
in terms of the incidence of endoscopic lesion in EGD or colonoscopy. The prevalence
of malignancy was significantly higher in patients with IDA compared to patients with
ID (p = 0.004). Among chronic diseases, hypertension (HT), diabetes mellitus (DM),
atherosclerotic heart disease (AHD), atrial fibrillation (AF) and chronic kidney disease
(CKD) are associated with IDA patients significantly more than ID patients. CRP
levels were significantly higher in patients with IDA than patients with ID (p <0.001).
CRP median in IDA patients with malignancy was significantly higher than in IDA
patients without malignancy (p <0.001). The use of proton pump inhibitor (PPI), ASA,
clopidogrel, warfarin, new oral anticoagulant drugs, and combinations of PPIs with
ASA and warfarin were significantly higher in patients with IDA. The incidence of
colonoscopy lesion in the geriatric age group was significantly higher in patients with
IDA than in the adult age group (p = 0.012).

Conclusion: There was no difference in the incidence of endoscopic lesions
between patients with ID and IDA. However, the risk of malignancy is significantly
higher in IDA patients. EGD and colonoscopy should be performed together in both
IDA and ID patients aged 50 years and older. In geriatric patients, if anemia is present,
all GIS should be evaluated endoscopically, even if a lesion to explain anemia is
detected in the EGD or colonoscopy.

Keywords: Iron deficiency, endoscopy, anemia, geriatric age, malignancy