Suç korkusu yaşayan bireylerin intikam ve yaşantısal kaçınma tutumlarının incelenmesi: Konya ili örneği
Revenge and experiential avoidance in individuals with fear of crime an examination of attitudes: The case of Konya province
Yazar: NAZLICAN ERDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLÇİN ORHAN
Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Suç Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
İlgili yazında suç korkusu, suça veya suçla eşleştirilen sembollere yönelik geliştirilen bir tepki olarak tanımlanmaktır. Yaşantısal kaçınma ise kişiye rahatsızlık veren veya istenmeyen içsel deneyimlerden kaçınmayı ya da bu deneyimleri bastırma eğilimini açıklayan bir kavramdır. Toplumsal yaşam içerisinde bireyler, kendilerine kötülük yapan kimselerden intikam almak isteyebilmektedirler. Dolayısıyla bu çalışma, suç mağduru olma korkusu yaşayan bireylerin bu korkuyla başetmede yaşantısal kaçınmayı mı tercih ettikleri yoksa intikam almayı mı hedefledikleri sorusuna odaklanmıştır. Ayrıca suç korkusu yaşayan bireylerin sosyodemografik değişkenlere göre yaşantısal kaçınma ve intikam alma tutumları da incelenmiştir. Nicel yöntemli bu çalışmanın örneklemini, Konya ilinde yaşayan 18-32 yaş aralığındaki 200 kişi oluşturmuştur. Sosyodemografik Bilgi Formu, Suç Korkusu Ölçeği, İntikam Tutumları Ölçeği ve Çok Boyutlu Yaşantısal Kaçınma Ölçeği, bu çalışmanın veri toplama araçlarıdır. Verilerin analizinde betimsel istatistik teknikleri, Pearson momentler çarpım korelasyon analizi ve tek yönlü MANOVA testi kullanılmıştır. Katılımcıların %66'sının, suç mağduru olma korkusunda ortalama düzeyin üzerinde puanlar aldıkları belirlenmiştir. İlaveten kadın katılımcıların suç mağduru olma korkusu puan ortalaması, erkek katılımcılardan anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Yapılan analizler sonucunda diğer değişkenler arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Toplumsal cinsiyet eşitsizliği ve artan kadın cinayetleri olguları, kadınların suç mağduru olma korkusunu açıklayabilir özelliktedir. Öncelikli olarak kadınlar olmak üzere bireylerin kent yaşamında suç korkusunu azaltacak ve iyilik halini artıracak müdahaleler geliştirilmesi önerilmektedir.

Abstract:
In the related literature, fear of crime is defined as a reaction to crime or symbols associated with crime. Experiential avoidance, on the other hand, is a concept that explains the tendency to avoid or suppress unpleasant or unwanted internal experiences. In social life, individuals may want to take revenge on those who have done evil to them. Therefore, this study focuses on the question of whether individuals with fear of being a victim of crime prefer experiential avoidance in coping with this fear or whether they aim to take revenge. In addition, the experiential avoidance and revenge taking attitudes of individuals experiencing fear of crime according to sociodemographic variables were also examined. The sample of this quantitative study consisted of 200 individuals between the ages of 18-32 living in Konya province. Sociodemographic Information Form, Fear of Crime Scale, Revenge Attitudes Scale and Multidimensional Experiential Avoidance Scale were the data collection tools of this study. Descriptive statistical techniques, Pearson product-moment correlation analysis and one-way MANOVA test were used to analyze the data. It was determined that 66% of the participants scored above the average level in fear of being a victim of crime. In addition, the mean score of female participants' fear of being a victim of crime was found to be significantly higher than male participants. As a result of the analyzes, no significant relationship was found between the other variables. The phenomena of gender inequality and increasing femicides may explain women's fear of being a victim of crime. It is recommended to develop interventions that will reduce the fear of crime and increase the well-being of individuals, primarily women, in urban life.