Celal Sahir Erozan'ın şiirleri: Çeviri yazı ve tematik inceleme
The poems of Celal Sahir Erozan: Translated writing and thematic review
Yazar: MEHMET DORUK KANDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. HASAN YÜREK
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Erozan, Celal Sahir = Erozan, Celal Sahir ; Fecr-i Ati edebiyat = Fecr-i Ati literature ; Servet-i Fünun Dönemi = Servet-i Fünun Period ; Servet-i Fünun edebiyatı = Servet-i Fünun literature ; Tematik inceleme = Thematic analysis ; Türk şiiri = Turkish poem ; Çeviriyazı = Transcription ; Şiir = Poem

Özet:
Celal Sahir Erozan (1883-1935), edebî serüvenine çok genç yaşta (1899) Servet-i Fünun dergisinde şiirlerini yayınlayarak başlamıştır. 1901 yılına kadar şiirlerini bu dergide yayınlayan Celal Sahir, 1909 yılında Fecr-i Ati hareketine katılmış ve hatta bu hareketin başkanlığını yapmıştır. Şair, dergideki şiirleri dışında müstakil olarak yayınladığı ilk eseri olan Kardeş Sesi'nde (1908) II. Meşrutiyet'in getirdiği hürriyet ortamını coşkun bir üslupla anlatmıştır. Sanatçı, 1898 ve 1909 yılları arasında yayınladığı şiirleri 1909'da yayınlanan Beyaz Gölgeler ve Buhran adını verdiği iki ayrı şiir kitabından toplamıştır. Daha çok 1910-1912 yılları arasında yazdığı şiirlerini ise 1912'de Siyah Kitap'ta bir araya getirmiştir. Şairin 1919'da yapılan son Osmanlı Mebusan Meclisi seçimleri için, ironik bir eleştiri bağlamında, teklif ettiği altı mebus adayını tanıttığı eseri ise 1919'daki İstanbul İçin Mebus Namzetlerim'dir. Çalışmanın amacı, Celal Sahir Erozan'ın bugüne kadar Osmanlı Türkçesinden Latin harflerine aktarılmamış bu üç şiir kitabı ve iki risaleyi Türk Dili ve Edebiyatı alanına kazandırmaktır. Latin harflerine aktarma sürecinde, Celal Sahir'in dergilerde veya gazetelerde yer almış şiirleri çalışma kapsamına alınmamıştır. Tarih olarak bakıldığında ise, şairin 1898 ve 1912 yılları arasında yazdığı şiirler çalışmanın temel zeminini oluşturmaktadır. Bu duruma istisna olarak da 1919 yılında yayınlanan İstanbul için Mebus Namzetlerim adlı risalenin çalışmada konu edinilmesi gösterilebilir. Bu çalışmada bu üç kitap ve iki risale Latin harflerine aktarılmıştır. Bu çeviri yazı çalışması sırasında Arapça ve Farsça kökenli sözcükler yazılırken uzunlukların gösterilmesine dikkat edilmiş, sözcüklerin asıl yazımlarına sadık kalınmıştır. Bu beş temel metinde şairin işlediği konular, on üç tema halinde ayrı ayrı başlıklar açılarak tahlil edilmiş ve şairin poetik yaşamındaki değişimler örnekleriyle birlikte ortaya konmuştur. Şairin özellikle 1912'den itibaren benimsediği Türkçü–milliyetçi çizgi bağlamında yazdığı şiirler tematik incelemenin kapsamına alınmamıştır.

Abstract:
Celal Sahir EROZAN (1883-1935) started his literary adventure by publishing his poems in the journal Servet-i Fünun at a very young age (1899). Celal Sahir, who published his poems in this journal until 1901, joined the Fecr-i Ati movement in 1909 and even presided over this movement. His poems published between 1898 and 1909 were gathered in two poetry books he named as Beyaz Gölgeler (1909) and Buhran (1909). He gathered his poems that he mostly wrote between 1910 and 1912 in Siyah Kitap (1912). The poet's work where he proposed and introduced six candidate deputies within an ironic criticism for the Ottoman Parliamentary elections in 1919 is İstanbul İçin Mebus Namzetlerim (1919). The aim of this study was to bring these three poetry books and two pamphlets of Celal Sahir Erozan, which have not yet been transferred from Ottoman Turkish to Latin-script Turkish alphabet, to the field of Turkish Language and Literature. His poems that were published in magazines or newspapers were not included in the study during the transfer of his work to the Latin-script alphabet. In terms of their historical period, the poems written by the poet between 1898 and 1912 formed the basis of the study. An exception to this was the inclusion of the pamphlet entitled İstanbul için Mebus Namzetlerim, published in 1919, in the study In his first work Kardeş Sesi (1908), the poet enthusiastically described the environment of liberty brought by the Second Constitutional Period. In this study, these three books and two epistles were transferred into Latin letters. During this transcription, while writing the words of Arabic and Persian origin, attention was paid to placing circumflexes, and the original spelling of the words were kept. In these five basic texts, the topics addressed by the poet were analyzed under separate titles in thirteen themes, and the changes in the poetic life of the poet were put forward together with their examples. The poems written by the poet in the context of the Turkish-nationalist line he adopted especially after 1912 were not included in the thematic analysis.