Sınıfında kaynaştırma öğrencisi bulunan ortaokul öğretmenlerinin bireyselleştirilmiş eğitim programı hazırlama yeterlik düzeyleri, yaşadıkları sorunlar ve mevcut programların incelenmesi
The proficiency levels of secondary school teachers who have inclusive students in their classrooms in preparing individualized education programs, the problems they experience and the examination of current programs
Yazar: CENK ADALIOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KOÇYİĞİT
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bireyselleştirilmiş öğretim yöntemi = Individual teaching method ; Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Eğitim programları = Education programs ; Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Özel eğitim = Special education ; Özel gereksinimli bireyler = Special needs individuals ; Özel gereksinimli çocuklar = Children with special needs

Özet:
Bu araştırmanın amacı sınıfında kaynaştırma öğrencisi bulunan ortaokul öğretmenlerinin
bireyselleştirilmiş eğitim programı (BEP) hazırlama yeterliklerinin, BEP hazırlama ve
uygulama sürecinde yaşamış oldukları problemlerin ve hazırlamış oldukları BEP'lerin
incelenmesidir. Araştırmada karma araştırma yöntemlerinden yakınsayan paralel desen
kullanılmıştır. Araştırmanın evreni Uşak il merkezinde sınıfında kaynaştırma öğrencisi
bulunan ortaokul öğretmenleridir. Araştırmanın örneklemi, küme örnekleme yöntemi ile
belirlenmiş olup araştırma, Uşak il merkezinde kaynaştırma eğitimi uygulanan 12
ortaokulda yürütülmüştür. Araştırmanın nicel verileri İlik ve Sarı (2018) tarafından
geliştirilen "Öğretmenler için Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı Yeterlik Ölçeği"
kullanılarak toplanmıştır. Nitel veriler ise yarı yapılandırılmış görüşme formu ve Alan
(2019) tarafından geliştirilen "BEP Kalitesini Değerlendirme Ölçeği" ile toplanmıştır.
Araştırmanın nicel verileri sınıfında kaynaştırma öğrencisi bulunan 307 öğretmenden
toplanmıştır. Nitel veriler ise 12 öğretmen ile görüşme ve 242 BEP'in doküman analizi
yapılarak elde edilmiştir. Nicel verilerin analizi sonucunda sınıfında kaynaştırma
öğrencisi bulunan ortaokul öğretmenlerinin BEP yeterliklerinin cinsiyet, hizmet bölgesi
ve hizmet alanı değişkenlerine göre anlamlı olarak farklılaşmadığı; yaş, mesleki deneyim,
branş ve BEP hazırlama ve uygulama eğitimi alma değişkenlerine göre ise anlamlı olarak
farklılaştığı görülmüştür. Yapılan görüşmelerde ise öğretmenlerin BEP hazırlarken
karşılaşmış oldukları problemlerin performans düzeyi belirleme, aile katılımı,
yönlendirme eksikliği, materyal eksikliği, kazanım oluşturma, bilgi eksikliği, iş yükü ve
zaman yetersizliği olduğu görülmüştür. BEP uygulama sürecinde karşılaşılan
problemlerin ise davranış problemleri, öğretimin bireyselleştirilmesi, bilgi eksikliği,
kazanımları aktarma, müfredat kaygısı, özel gereksinimli öğrencinin yetersizlikten
etkilenme düzeyi, unutma, aile, değerlendirme ve materyal eksikliği olduğu görülmüştür.
Araştırma kapsamında incelenen BEP'lerin niteliklerinin de düşük olduğu ortaya
çıkmıştır.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the individualized education program (IEP)
proficiency of secondary school teachers who have inclusive students in their class, the
problems they have experienced during the preparation and implementation of IEP, and
the IEPs they have prepared. In the research; convergent parallel design, one of the mixed
research methods, was used. The population of the research is secondary school teachers
who have inclusive students in their classes in the city center of Uşak. The sample of the
research was determined by cluster sampling method and the research was conducted in
12 secondary schools in the city center of Uşak, where inclusive education was applied.
The quantitative data of the study were collected by using the "Individualized Education
Program Competency Scale for Teachers" developed by İlik and Sarı (2018). Qualitative
data were collected with a semi-structured interview form and the "IEP Quality
Evaluation Scale" developed by Alan (2019). The quantitative data of the study were
collected from 307 teachers who had inclusive students in their classes. Qualitative data
was collected by interviewing 12 teachers and document analysis of 242 IEPs. As a result
of the analysis of the quantitative data, the IEP competencies of secondary school teachers
who have inclusive students in their classes do not differ significantly according to
gender, service area and service field variables; it has seen that age, professional
experience, branch and IEP preparation and application training variables differ
profoundly. In the interviews, it was seen that the problems that the teachers encountered
while preparing the IEP were identifying the level of performance, family participation,
lack of guidance, lack of material, determination of acquisition, lack of information,
workload and lack of time. It has been observed that the problems encountered in the IEP
implementation process were behavioral problems, individualization of instruction, lack
of knowledge, transferring the acquisitions, curriculum anxiety; the students with special
needs are affected by disability, forgetting, family, lack of assessment and material. It
has been found that the quality of the IEP's examined within the scope of the research is
also low.