Muş ve Bingöl illerindeki tıbbi atık yönetimi
Mus and Bingol province medical waste management
Yazar: TUĞBA VAROLGÜNEŞ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGE HANAY
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Çevre Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Bu tez çalışmasında; Muş ve Bingöl ili tıbbi atık yönetim planları, tıbbi atıkların üretiminden bertarafına kadar uzanan sürecin yıllara göre değişimi 2017 yılında revize edilen Tıbbi Atık Kontrolü Yönetmeliği çerçevesinde incelenmiştir.
Tıbbi atıkların illerde bertaraf edilmesi veya taşınması durumda yapılan uygulamalar, mevcut tesislerde kullanılan makineler ve ekipmanların işleyiş ve yönetim biçimlerine değinilmiştir.
Doğu Anadolu Bölgesi'nin nüfus, ekonomik ve sosyal olarak birbirine yakın Muş ve Bingöl illerinin tıbbi atık miktarlarının yıllara göre değişimi ve tıbbi atık üretici sayıları karşılaştırılmıştır. Vahşi depolama sahalarından taşıma yoluyla Erzurum ilinde bertaraf edilen tıbbi atık miktarlarından mevcut illerin kendi bünyelerinde kurdukları tıbbi atık sterilizasyon tesislerine entegre edilen tıbbi atık yönetimleri değerlendirilmiştir.
Muş ve Bingöl illerinin tıbbi atık yönetimleri yıllara göre incelendiğinde toplanan ve sterilizasyon işlemine tabi tutularak bertaraf edilen yıllık tıbbi atık miktarlarının düzenli bir seyir izlemediği ve sterilizasyonla bertaraf yönetimine geçişte uygulama hataları olduğu görülmüştür. Tespit edilen uygulama hatalarının ana sebebinin bu illerdeki tıbbi atık yönetiminde yıllara göre yapılan uygulama farklılıklarından kaynaklandığı düşünülmektedir.
Muş ve Bingöl illerinin yıllara göre atık yönetimi incelendiğinde tıbbi atıkların bulunduğu ilde faaliyete geçirilen sterilizasyon tesisinde  bertaraf edilmesinin; üretilen atık miktarları, atıkların taşınma güzergahı ve atık üreticilerinin ünite içi atık yönetimlerinin uygulanabilirliğinin yerinde izlenmesi açısından daha avantajlı olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
In this thesis study; Muş and Bingöl province medical waste management plans have been examined with in the frame work of there vised Medical Waste Control Regulation in 2017, according to the years of process from medical waste production to disposal.
The applications of medical wastes in the case of disposal or transportation of the wastes, the  operation and management of the machines and equipmentsused in the existing facilitiesare mentioned.
The population of the Eastern Anatolia region, the economic and social closeness of Muş and Bingöl are comparedac cording to the years of medical waste quantities and the number of medical waste producers. Medical waste management, which is integrated with the medical waste sterilization facilities established by the existing ones in their own bodies, has been evaluated from the amount of medical waste disposal in the Erzurum province by transportation from the wild storage areas.
Medical waste management of Muş and Bingöl provinces has been observed according to years and the amount of annual medical waste disposal by sterilization process has been followed regularly and application error shave been seen in the  transition to sterilization and disposal  management. It is thought that the main reason for the results is the application differences in the management of medical waste in these provinces according to years.
When the waste management of Muş and Bingöl is analyzed according to years, the disposal of medical wastes at the sterilization facility where the waste is present is determined; it has been observed that the amount of waste generated is more advantageous in terms of the on-site monitoring of the waste transport route and the applicability of waste generators' waste management with in the unit.