Hemşirelerin etik duyarlılıkları ve hasta mahremiyeti algılarının incelenmesi
Examining nurses' ethical sensitivities and petient privacyperceptions
Yazar: KÜBRA ÖRENGÜL
Danışman: PROF. DR. LEMAN ŞENTURAN
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma; hemşirelerin etik duyarlılık düzeylerini ve hasta mahremiyet algılarını incelemek, ilişkilendirmek amacıyla yapıldı. Araştırma Mayıs-Eylül 2021 tarihleri arasında bir şehir hastanesinde 289 hemşirenin katılımıyla gerçekleştirildi. Araştırma verileri Tanıtıcı Bilgi Formu, Ahlaki Duyarlılık Anketi (ADA) ve Hasta Mahremiyet Ölçeği (HMÖ) ile toplandı. Verilerin analizinde dağılım ve ortalama değerleri ile pearson korelasyon, lineer regresyon, bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (Anova) ve PostHoc (Tukey, LSD), Cohen (d) ve Etakare (η2) kullanıldı. Hemşirelerin ADA'dan aldıkları puan ortalaması 79,03 ± 12,85, alt boyutlarının puan ortalaması şu şekildedir: otonomi 13,23 ± 4,96, yarar sağlama 14,50 ± 3,40, bütüncül yaklaşım 9,75 ± 3,31, çatışma 15,09 ± 4,58, uygulama 8,33 ± 3,67, oryantasyon 7,14 ± 2,54; HMÖ aldıkları puan ortalaması 35,92 ± 11,10, özel hayat ve kişisel bilgilerin gizliliği alt boyut puan ortalaması 13,14 ± 4,40, alt boyutlarının puan ortalaması ise şu şekildedir: cinsiyete ilişkin mahremiyet 7,37 ± 2,77, kendini koruyamayanların mahremiyeti 5,23 ± 1,90, bedensel mahremiyet 5,08 ± 1,75, uygun ortam oluşturma 5,09 ± 1,74 olarak bulundu. Hemşirelerin cinsiyet, yaş, eğitim durumu, meslekte çalışma süresi, vardiya şekli, haftalık çalışma saati, mesleki eğitimde etikle ilgili eğitim alma durumu, hasta mahremiyeti ihlaline şahit olma durumu, şahit olunan hasta mahremiyet ihlal türü, hasta mahremiyeti ihlali yapma durumu ile ADA puan ortalaması arasında ve haftalık çalışma saati, mesleki eğitimde etikle ilgili eğitim alma durumu, mezuniyetten sonra etikle ilgili eğitim alma durumu, mezuniyetten sonra alınan eğitim türü, hasta mahremiyeti ihlaline şahit olma durumu, şahit olunan hasta mahremiyeti ihlal türü ve hasta mahremiyet ihlali yapma durumu ile HMÖ puan ortalamaları arasında anlamlı ilişki bulundu (p<0,05). ADA sonucuna göre alınan sonuç ve hasta mahremiyet ölçeği arasında ise istatistiksel olarak zayıf pozitif yönlü bir ilişki bulundu (p<0,01). Araştırmada ahlaki duyarlılık ile mahremiyet düzeyi arasında ilişki olduğu saptandı.

Abstract:
This research; This study was conducted to examine the ethical sensitivity levels and patient privacy perceptions of nurses and to correlate their perspectives on ethical sensitivity and patient privacy. The research was carried out with the participation of 289 nurses working in a city hospital between May and September. Data in the research; Personal information form was collected with Moral Sensitivity Scale and Patient Privacy Scale. In the analysis of the data pearson korelasyon, lineerregresyon, bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (Anova) ve posthoc (Tukey, LSD), Cohen (d) ve Etakare (η2)   was applied. The average score obtained from the Nurses' Moral Sensitivity Scale was 79,03 ± 12,85,, with sub-dimension scores as follows: autonomy 13,23 ± 4,96, benefit 14,50 ± 3,40, holistic approach 9,75 ± 3,31, conflict 15,09 ± 4,58, implementation 8,33 ± 3,67, and orientation 7,14 ± 2,54. The average score obtained from the Patient Privacy Scale was 35,92 ± 11,10, with sub-dimension scores as follows: privacy of personal life and information 13,14 ± 4,40, privacy related to gender 7,37 ± 2,77, privacy of those unable to protect themselves 5,23 ± 1,90,  bodily privacy 5,08 ± 1,75, and creating an appropriate environment 5,09 ± 1,74. A statistically significant relationship was found between nurses' gender, age, education level, duration of working in the profession, shift patterns, weekly working hours, attending ethics-related courses in professional education, witnessing patient privacy violations, type of witnessed patient privacy violations, engaging in patient privacy violations, and moral sensitivity scale scores, as well as between weekly working hours, attending ethics-related courses in professional education, post-graduation ethics-related training, type of post-graduation training received, witnessing patient privacy violations, type of witnessed patient privacy violations, engaging in patient privacy violations, and patient privacy scale scores (p<0.05). Furthermore, a statistically weak positive correlation was found between the results obtained from the moral sensitivity scale and the patient privacy scale (p<0.01). The research concluded that as moral sensitivity increases, the level of privacy strengthens