Nörosinema çerçevesinde Türk sinemasının değerlendirilmesi
The evaluation of the Turkish cinema in the framework of neurocinema
Yazar: SEVGİ ATEŞ
Danışman: DOÇ. DR. FİLİZ ERDEMİR GÖZE
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Nörosinema = Neurocinema ; Sinema = Cinema ; Sinema sektörü = Cinema sector ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Nörosinema, beyin ile sinemayı ortak paydada birleştirmeyi amaçlayan ve bunu yaparken sosyolojik, felsefi bir bakış açısı geliştiren yeni bir disiplinlerarası alandır. Bu bağlamda yapılan deneyleri ve ortaya atılan görüşleri incelemek, nörosinema deneylerinin bilimsel bulgularının ışığında özellikle iz bırakmış filmlere yeni bir bakış açısıyla bakmak, sinema tarihine önemli bir ışık tutmaktadır. Bu önem, sinemanın kaynaştırıcı ve bütünleştirici gücünden gelmektedir. Bu bağlamda, yapılan ilk deneylerde aynı filmin aynı sekanslarını izleyen katılımcıların beyin aktiviteleri arasında bir ilişki ve korelasyon kurulup kurulamayacağı üzerinde duran nörosinematik deneylerin araştırılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda araştırılan deneylerde, katılımcıların çoğunun beyin aktiviteleri arasında kurulan korelasyonun, izledikleri aynı filmin aynı sekanslarıyla bağıntılı olduğu tespit edilmiştir. Buradan çıkan sonuç, izleyicilerin tepki verdikleri ortak sekansların yine aynı izleyicilerin çoğunluğunda ortak beyin aktiviteleriyle paralellik göstermesidir. Çalışma süresince bu bağlamda yapılan bilimsel deneylerin uygulanış biçimleri ve sonuçlarından yararlanılmıştır. Teze katkı sağlayacağı düşünüldüğünden, Türkiye'de sinema endüstrisinde belirli bir film türü üzerinden gişe elde eden filmler araştırılmış, bu bağlamda izleyenlerin ortak yanıt verdikleri film ve sekansları tespit etmek için, erişime açık bir anket yapılmıştır. Anket bulguları farklı yaşam koşulları ve sosyoekonomik düzeylerde bulunan katılımcıların çoğunun sorulara aynı cevabı verdiklerini göstermiştir. Bu bağlamda sinema seyir kültüründe ve gişe hasılatı yüksek olan filmlerin benzer örüntülere sahip oldukları sonucuna varılmıştır. Bu tezde, Türk sinemasının daha işlevsel ve yaratıcı bir sinema diline sahip olmasının bilimsel ve teknolojik olarak nasıl mümkün olacağının cevapları aranmıştır, ayrıca Türk sineması endüstrisi için yapı olarak sinema dilinin daha işlevsel olarak kullanılması hakkında çeşitli öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Neurocinema is a new interdisciplinary field that aims to merge brain and cinema under common basis and that develops a sociological, philosophical perspective in doing so. Examining the experiments and opinions posed in this context, observing the films that have left a mark in the light of the scientific findings of neurocinema experiments with a new perspective, set a significant light to the history of cinema.  This importance stems from the fusing and integrative power of cinema.  In this context, the initial experiments were aimed to investigate neurocinematic experiments that underline whether a relationship and correlation can be found between the brain activities of the participants who watched the same sequences of the same movie. In the experiments analyzed with this purpose, it was observed that the correlation between the brain activities of most participants was related with the same sequences of the particular movie watched. The resulting conclusion is that the common sequences that the audience reacts are parallel to the common brain activities in the majority of the same audience. During the study, the application styles of the scientific experiments conducted in this context and their results were utilized. As it is thought to contribute to the thesis, the movies of the cinema industry in Turkey that have achieved a high box office revenue over a specific movie genre is searched; in this context, an accessible questionnaire was conducted to identify the movies and sequences that the audience responded in a common manner. The results of the questionnaire have revealed that the most of the participants having different living conditions and socio-economic levels gave the same responses to the questions. In this context, it has been concluded that in the cinema viewing culture the movies with high box office revenue have similar patterns.  In this thesis, answers were searched for the possibility of achieving a more functional and creative language in the Turkish cinema industry in scientific and technological terms; additionally, as a structure for the Turkish cinema industry for more functional use of cinematic language several suggestions are presented.