Sağlık çalışanlarının aşılara ilişkin tutumları ve etkileyen faktörler
Attitudes of healthcare professionals regarding vaccines and affecting factors
Yazar: RÜVEYDA DURAN
Danışman: DOÇ. DR. NAZAN ÇALBAYRAM
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Tanımlayıcı ve kesitsel türde olan bu araştırma Kocaeli ilinin bir ilçe devlet hastanesinde Mart 2022-Şubat 2023 tarihleri arasında yapıldı. Araştırmanın evrenini hastanede çalışan doktor, hemşire ve ebe (N=363) oluşturdu. Çalışma 287 kişi ile tamamlandı. Veriler yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak "Veri Toplama Formu" ve " Aşıya İlişkin Tutumlar Ölçeği" ile toplandı. Veri toplama formu; soyodemografik veri toplama formu ve çalışanların aşıya ilişkin düşünceleri, davranışları ve etkileyen faktörleri belirleme formu olarak iki kısımdan oluşmaktadır. Verilerin analizinde Shapiro Wilk, Mann Whitney U, Kruskal Wallis, Spearman korelasyonu testleri kullanıldı.

Sağlık çalışanlarının %17,1'i erkek, %82,9'u kadın ve %73,5'inin çocuk sahibi olduğu belirlendi. Çocuk sahibi olan katılımcıların %99,5'inin çocuklarının aşılarını yaptırdığı tespit edildi. Katılımcıların %58,2'sinin çocuğuna COVID-19 aşısı yaptırmayı düşündükleri saptandı.  Sağlık çalışanlarının %22,6'sının aşılama hakkında olumsuz düşüncelerinin bulunduğu, %0,7'sinin ise aşıyı gerekli bulmadıkları belirlendi. 

Aşılama hakkında olumsuz düşünce durumu ile cinsiyet arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlendi (p<0,05). Farkın sebebi incelendiğinde kadınların erkeklere göre daha yüksek oranda evet cevabını verdiği görüldü.

Çalışmamızda aşılanma oranlarında yüksek sonuçlar bulunmuş olsa da aşı tereddüdü yaşayan sağlık çalışanlarının olduğu görüldü. Nedenlerine baktığımızda aşılama hakkında olumsuz düşünceleri özellikle sosyal medya ve internetten elde ettikleri, aşıların içeriğine güvenmemeleri ve yan etkilerinden korkmaları olarak tespit edildi. Sağlık çalışanlarına aşılara ilişkin etkin ve sürekli olarak eğitimlerin planlanması ve uygulanması, (kongre, sempozyum, hizmet içi eğitimler) önerilebilir.

Abstract:
This descriptive and cross-sectional study was conducted in a district state hospital of Kocaeli between March 2022 and February 2023. The universe of the study consisted of doctors, nurses and midwives (N=363) working in the hospital. The study was completed with 287 people. The data were collected using the face-to-face interview technique with the "Data Collection Form" and the "Attitudes towards Vaccination Scale". Data collection form; It consists of two parts: a sociodemographic data collection form and a form for determining the thoughts, behaviors and influencing factors of the employees regarding the vaccine. Shapiro Wilk, Mann Whitney U, Kruskal Wallis, Spearman correlation tests were used in the analysis of the data.

It was determined that 17.1% of the health workers were men, 82.9% were women, and 73.5% had children. It was determined that 99.5% of the participants who had children had their children vaccinated. It was determined that 58.2% of the participants thought to have their child vaccinated against COVID-19. 


It was determined that 22.6% of the healthcare professionals had negative thoughts about vaccination, and 0.7% did not find the vaccine necessary. It was determined that there was a statistically significant difference between negative thoughts about vaccination and gender (p<0.05). When the reason for the difference was examined, it was seen that women answered yes at a higher rate than men.

Although high results were found in vaccination rates in our study, it was observed that there were health workers who had hesitations about vaccination. When we look at the reasons, it was determined that their negative thoughts about vaccination were obtained from social media and the internet, they did not trust the content of the vaccines and they were afraid of their side effects. It may be recommended to plan and implement effective and continuous trainings (congress, symposium, in-service trainings) on vaccines for healthcare professionals.

Keywords: Vaccine, Health Workers, Vaccine Rejection, Vaccine Hesitation