İneklerde vitamin E enjeksiyonlarının retensiyo sekundinarum ve üreme parametrelerine etkisi
The effect of vitamin E injections on retention secundinarum and reproductive parameters in cows
Yazar: ŞEVKET GÜÇLÜ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM TAŞAL
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Jinekoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Fertilite = Fertility ; Gebelik = Pregnancy ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Retensiyo sekundinarum = Retention secundinarum ; Sığırlar = Cattles ; Tokoferoller = Tocopherols ; Vitamin E = Vitamin E ; İnekler = Cows

Özet:
Sunulan çalışma ile yüksek antioksidan kapasiteye sahip Vitamin E (Vit E) enjeksiyonlarının başta retensiyo sekundinarum (RS) olmak üzere üreme parametrelerine olan etkisi ve senkronizasyon sonucu sabit zamanlı tohumlama yapılan ineklerde, tohumlama anında Vit  E enjeksiyonlarının gebelik oranları ile embriyonik ölüm üzerine etkisinin araştırılması amaçlandı. Çalışmada laktasyon ortalamaları 1.6 (1-8. laktasyon arasında) olan 55 baş bir defa doğum yapmış inek, 152 baş ise birden fazla doğum yapmış inek olmak üzere toplamda 207 inek seçildi ve bu inekler iki gruba ayrıldı. Vit E grubundaki ineklere (PPVİT-E., n=103), doğumlarına ortalama 23.5±2.5, 16±2.5, 9±2.5 gün kala her hafta 6 ml (900 IU dl-alfa tokoferol asetat, Evigen®, Aksu Farma, Türkiye) ve doğumdan sonra ortalama 42. günde 6 ml Vit E kas içi  enjeksiyonu yapıldı. Kontrol grubuna (PPKONT. , n=104) aynı günlerde 6 ml %0.9 NaCl serum fizyolojik kas içi uygulandı. Vit E enjeksiyonlarının kan serumundaki α-tokoferol yoğunluğuna olan etkisini görebilmek için, çalışmaya başlamadan önce Vit E grubundan 10, kontrol grubundan 10 inekten kan alındı ve aynı ineklerden doğum yaptıkları anda tekrar kan alınarak, kan serumundaki α-tokoferol yoğunluğunun değişimi hesaplandı. Sırasıyla serum α-tokoferol seviyesi değişimi (µg/ml) PPVİT-E.'de +1.66 µg/ml, PPKONT. 'da ise +0.25 µg/ml, olarak bulundu. İki grup arasında istatistiki açıdan önemli bir fark bulunamadı (p>0.05). Vit E ve kontrol gruplarında sırasıyla RS oranı %5; %15; doğum-ilk östrus görülme 36.1; 37.0 gün; birinci tohumlama başarısı %40; %42; ikinci tohumlama başarısı %31; %29; üçüncü tohumlama başarısı %28; %24; boş geçen gün sayısı 136.0; 136.9; 200 gün,  gebelik başarısı ise %70; %69 olarak belirlendi. Vit E grubundaki RS görülme oranı istatiksel açıdan önemli bulunurken (p<0.05) diğer parametreler arasında önemli bir fark bulunamadı (p>0.05). PPVİT-E ve PPKONT gruplarından bağımsız olarak Double Ovysnch ile senkronize edilen ilk tohumlaması yapılacak 196 inek iki gruba ayrıldı. Tohumlama anı (STVİT-E , n=99) grubuna 6 ml (Evigen®, Aksu Farma, Türkiye) kas içi yapıldı. Kontrol grubuna (STKONT., n=97) ise tohumlama anı 6 ml %0.9 NaCl serum fizyolojik kas içi uygulandı. STVİT-E ve STKONT. gruplarında sırasıyla ilk tohumlama başarısı %40.4; %40.2; embriyonik kayıp oranı %10.0; %23.1 olarak saptandı ve iki grup arasındaki bu parametrelerde istatistiki açıda önemli bir fark bulunamadı (p>0.05). Sonuç olarak ineklerde doğuma yakın dönem ve doğum sonrası dönem yapılan Vit E enjeksiyonlarının RS oranını azaltma üzerine olumlu bir etki yaparken diğer fertilite parametreleri üzerine herhangi bir etkisi olmadığı, ayrıca senkronizasyon sonucu sabit zamanlı suni tohumlama anında yapılan Vit E enjeksiyonlarının fertilite parametreleri üzerine olumlu katkısının istatiksel olarak önemli olmadığı kanısına varılmıştır.

Abstract:
In the present study, it was aimed to investigate the effects of Vit E injections on the incidence of RS and fertility parameters in the Holstein cows at he close up and lactations periods, and the effects of the single injection of Vit E at the artificial insemination time in Double Ovysnch protocol on the pregnancy rate and embryonic death in cows. In the study, a total of 207 cows were selected which are in the one or more lactations and (between 1-8th lactation) cows were divided into two groups randomly. Cows in Vit E group (PPVIT-E., n=103) were given 6 ml (900 IU dl-alpha tocopherol acetate) 23.5±2.5, 16±2.5, 9±2.5 days before calving (Evigen®, Aksu Farma, Turkey) and also were injected intramuscularly on the 42nd day after birth. The control group (PPKONT., n=104) was administered 6 ml of 0.9% NaCl intramuscularly at the same days. In order to see the effect of Vit E injections on the α-tocopherol concentration in the blood serum, blood was taken  10 cows from the PPVIT-E and 10 from the PPKONT. before starting the study and again at the time of parturation from the same cows. Respectively, the change in serum α-tocopherol level (µg/ml) was +1.66 (µg/ml) in the PPVIT-E and +0.25 (µg/ml) in the PPKONT.. There was no statistically significant difference between the two groups (p>0.05). The results between PPVIT-E; PPKONT. as RS rate was 5%; 15%, birth to first estrus (days) 36.1; 37.0; first insemination success 40%; 42%; second insemination success 31%; 29%; third insemination success 28%; 24%; the number of open days is 136.0; 136.9; 200-day pregnancy success is 70%; 69%. While the incidence of RS between the groups was statistically significant (p<0.05), no significant difference was found between other parameters (p>0.05). Independent of the PPVIT-E and PPKONT. groups, 196 cows synchronized with double ovysnch for the first insemination after calving, were divided into two groups. 6 ml (Evigen®, Aksu Farma, Turkey) was administered intramuscularly to the STVIT-E (n=99) group at the time of insemination, and STKONT.  (n=97) 6 ml 0.9% NaCl was administered intramuscularly at the time of insemination. STVIT-E and STKONT. first conception rate of 40.4%; 40.2%; embryonic loss rate of 10.0%; 23.1%. It was concluded as no significant difference was found in these parameters between the two groups (p>0.05). In conclusion it is found that the injections of Vit E  at the close up period decrease the incidence of RS, however the multiple injections of Vit E at the close up and lactation periods or single injection at the insemination time has no positive effect on fertility parameters.