Pulmoner hipertansiyon tanılı çocuklarda anemi sıklığı ve klinik ve laboratuvar bulguları ile ilişkisi
The frequency of anemia and its relationship with clinical and laboratory findings in children with pulmonary hypertension
Yazar: ÖNDER KARTI
Danışman: DOÇ. DR. ALPER AKIN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; Hipertansiyon-pulmoner = Hypertension-pulmonary ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Pulmoner hipertansiyon mortalite oranı yüksek bir hastalıktır ve aneminin önemli bir komorbidite sebebi olduğu düşünülmektedir. Pulmoner hipertansiyonlu erişkin hastalarda, B12 ve folat gibi vitaminler veya demir gibi elementlerin eksikliğinin, hastanın klinik durumu ve pulmoner basınçlar üzerine olumsuz etkisi olduğu bildirilmiştir. Ancak konu ile iligili yeterli pediatrik çalışma olmaması nedeniyle pulmoner hipertansiyon tanılı çocuklardaki anemi ve klinik ve laboratuvar bulguları ile ilişkisinin değerlendirilmesi önemlidir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışma 01.02.2019 ile 01.03.2020 tarihlerinde Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Çocuk Kardiyolojisi Bilim Dalı'nda gerçekleştirildi. Çocuk kardiyoloji polikliniğinde pulmoner hipertansiyon nedeniyle takip edilen ve takvim yaşı 4 ay-21 yaş arasında olan 51 hasta (27 Kız) dahil edildi. Serum NT-proBNP, hemogram, biyokimya, ferritin, folat, B12, demir düzeyleri, demir bağlama kapasitesi, periferik kan yayma sonuçları, pulse oksimetre değerleri ve diğer testler [6 dakikalık yürüme mesafesi (6DYM), ekokardiyografik bulgular, New York Kalp Cemiyeti (NYHA) fonksiyonel sınıflaması] kayıt altına alındı. Hastaların tetkik sonuçları çocuk hematoloji bilim dalı ile beraber değerlendirildi. Elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirildi.
Bulgular: Hasta grubunun yaş ortalaması 13,7 (±4.1) yıl idi. Hastaların %43'ünde anemi saptandı: 22 (%33)'ünde demir eksikliği anemisi (DEA) ve 8 (%16)sında megaloblastik anemi, 3 (%6)'sında ise hem megaloblastik anemi hem DEA saptandı. DEA olan grupta, triküsbit anüler düzlem sistolik hareketi (TAPSE) daha düşük; ekokardiyografi (EKO) ile ölçülen sistolik ve ortalama pulmoner arter basıncı daha yüksek ve 6DYM daha düşük olarak ölçüldü; ancak DEA olmayan gruba göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı. Megaloblastik anemi olan grupta ise megaloblastik olmayan gruba göre anlamlı farklılık olmasa da SaO2 daha düşük, BNP daha yüksek, EKO ile ölçülen sistolik pulmoner arter basıncı daha yüksek saptandı. Megaloblastik anemisi olan grupta olmayan gruba göre TAPSE anlamlı derecede daha düşük saptandı (p<0,05). Vitamin B12 düzeyi ile TAPSE değerleri arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı.
Sonuç: Pulmoner hipertansiyon tanılı çocuklarda yapılan çalışmada anemi saptanan hastaların büyük bölümünün DEA olduğu; DEA'nın pulmoner arter basınçları, pulmoner vasküler direnç, 6DYM, NYHA fonksiyonel sınıf ve BNP düzeylerini anlamlı olarak etkilemediği görülmüştür. Megaloblastik anemisi olan hastalarda TAPSE değerinin daha düşük olması ve B12 ile TAPSE arasındaki anlamlı korelasyon daha önce literatürde bildirilmemiştir. Çocuklarda konu ile ilgili çalışmaların az olması nedeniyle bulgularımızın daha çok sayıda çalışma ile desteklenmesi gerekmektedir.
Anahtar Kelimeler: Pulmoner hipertansiyon, çocuk, anemi

Abstract:
Purpose: Pulmonary hypertension (PH) is a disease with a high mortality rate and anemia is considered to be an important cause of comorbidity. In adult patients with PH, a deficiency of vitamins such as B12 and folate or elements such as iron has been reported to have a negative effect on the patient's clinical condition and pulmonary pressures. However, it is important to evaluate the relationship between anemia and clinical and laboratory findings in children with PH due to the lack of adequate pediatric studies on this topic.
Materials and Methods: This study was carried out between 01.02.2019 and 01.03.2020 in Dicle University Faculty of Medicine, Department of Child Health and Diseases, Subdivision of Pediatric Cardiology. Fifty-one patients (27 girls), who were followed up in the pediatric cardiology outpatient clinic for PH and whose calendar age ranged from 4 months to 21 years, were included. Serum NT-proBNP, hemogram, biochemistry, ferritin, folate, B12, iron levels, iron binding capacity, peripheral blood smear results, pulse oximeter values and other tests [6-minute walking distance (6MWD), echocardiographic findings, New York Heart Association (NYHA) functional classification] was recorded. The test results of the patients were evaluated together with the pediatric hematology department. The data obtained were evaluated statistically.
Results: The average age of the patient group was 13.7 (± 4.1) years. Anemia was detected in 43% of patients: 22 (33%) had iron deficiency anemia (IDA) and 8 (16%) had megaloblastic anemia, and 3 (6%) had both megaloblastic anemia and IDA. In the group with IDA, tricusbit anular plane systolic motion (TAPSE) was lower; Systolic and mean pulmonary artery pressure measured by echocardiography (ECO) were higher and 6MWD was measured as lower. However, no statistically significant difference was detected compared to the group without IDA. In the group with megaloblastic anemia, although there was no significant difference compared to the non-megaloblastic group, SaO2 was lower, BNP was higher, and systolic pulmonary artery pressure measured by ECO was detected higher. TAPSE was detected to be significantly lower in group with megaloblastic anemia compared to non-megaloblastic anemia group (p<0.05). A significant positive correlation was found between vitamin B12 level and TAPSE values.
Conclusion: In the study conducted in children with PH, the majority of patients with anemia were reported as IDA; and it was observed that IDA did not significantly affect pulmonary artery pressures, pulmonary vascular resistance, 6MWD, NYHA functional class and BNP levels. The lower TAPSE value in patients with megaloblastic anemia and the significant correlation between B12 and TAPSE have not been previously reported in the literature. Our findings should be supported by more studies due to the small number of studies on this subject in children.
Keywords: Pulmonary hypertension, child, anemia