Öğretmenlerin eğitim araştırmalarına yönelik tutum ve görüşlerinin incelenmesi: Karma araştırma
Examining teachers attitudes and views towards educational research: Mixed research
Yazar: HİLAL GÜNYEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ORKUN OSMAN BİLGİVAR
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Araştırmacı öğretmen = Teacher as researcher ; Eğitim = Education ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Araştırmanın temel amacı, öğretmenlerin eğitim araştırmalarına yönelik tutum ve görüşlerinin karma desende incelenmesidir. Bu araştırmada karma yöntemlerden açımlayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Araştırma evreni, 2021-2022 Eğitim-Öğretim yılında İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı resmi okullarda görev yapan öğretmenlerden oluşmaktadır. Araştırmanın nicel örneklemi, kolayda örnekleme ile tespit edilmiş olup, dönüt yapan 532 öğretmenden oluşmuştur. Nicel veriler "Eğitim Araştırmalarına Yönelik Öğretmen Tutum Ölçeği (EAÖTÖ)" ile toplanmıştır. SPSS  programı kullanılarak analiz edilmiştir. Analizlerde, tanımlayıcı istatistikler (min.-maks. puan, yüzde, frekans, ortalama ve standart sapma), normal dağılıma uygun olan verilerin ikili karşılaştırmaları için t-Testi, çoklu karşılaştırmalar için ANOVA yapılmıştır. Nitel aşamada, nicel örneklem içerisinden maksimum çeşitlilik yöntemi kullanılarak belirlenen 20 öğretmenden veri toplanmıştır. Nitel verilerin toplanmasında "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" kullanılmış ve içerik analizi yöntemi uygulanmıştır.
Yapılan nicel analizler sonrası eğitim araştırmalarına yönelik öğretmen tutum ölçeği puan ortalaması "yüksek düzeyde" olduğu tespit edilmiştir. Ölçeğin alt boyutlarında; eğitim araştırmalarının gerekliliği alt boyutu "yüksek"; eğitim araştırmalarına değer verme alt boyutu "çok yüksek"; eğitim araştırmalarının uygulanabilirliği alt boyutu puan ortalamaları "yüksek düzeyde" olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin, medeni durum, eğitim düzeyi, yaş, okul türü değişkenleri, ölçeğin alt boyutları açısından incelendiğinde, anlamlı bir farklılaşmaya neden olmamıştır. Ancak cinsiyet, mesleki kıdem ve branş değişkenlerinde anlamlı bir farklılaşma görülmüştür. 
Araştırmada elde edilen nicel veriler, nitel veriler ile sıralı açımlayıcı karma desen içinde açıklanmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda; eğitim araştırmalarının gerekliliği alt boyutunda yüksek düzeyde tutum sergileyen öğretmenler sekiz alt tema içerisinde tanımlanan "öğretmen eğitimi ve gelişimi", "öğrenme ve öğretme stratejileri",  "yöneticilik ve liderlik", "müfredat", "ölçme-değerlendirme kriterleri", "teknoloji kullanımı" alanlarında yapılacak araştırmaların, öğretmenlerin mesleki gelişimlerine katkı sağlayacağı, "Öğrenme ve Öğretme Stratejileri",  "Fırsat ve İmkân Eşitliği" ve "Aile Faktörü" alanlarında yapılacak araştırmaların ise öğrencilerin akademik gelişimine katkı sağlayacağını ifade etmişlerdir.  Bu sayede eğitim araştırmalarının gerekliliği nitel olarak "mesleki gelişim ve öğrenci akademik gelişimi" temaları ile kategorilendirilmiştir. 
Eğitim araştırmalarına değer verme alt boyutunda çok yüksek düzeyde tutum sergileyen öğretmenlerin görüşleri ışığında, "sistemin iyileştirilmesi","öğretmen yeterliği" ile "yönetici yeterliği" durumlarının arttırılması ve "araştırmalara dönük beklenti/sıkıntıların" giderilmesi halinde eğitim araştırmalarına daha fazla değerin verileceği sonucuna ulaşılmıştır. 
Eğitim araştırmalarının uygulanabilirliği alt boyutunda yüksek düzeyde tutum sergileyen öğretmenlerden nitel görüşmeye katılanların yüzde yetmişinin sınıf ortamında eğitim araştırma sonuçları doğrultusunda uygulamalarda bulunduğu tespit edilmiştir.  Karma desende yürütülen bu çalışma neticesinde eğitim araştırmalarının niteliğinin artırılması için öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Eğitim Araştırmaları, Öğretmen, Tutum

Abstract:
The main purpose of this research is to examine the attitudes and opinions of teachers towards educational research in a mixed design. Explanatory sequential design, one of the mixed methods, was used in this study. The research population consists of teachers working in public schools affiliated to the Istanbul Provincial Directorate of National Education in the 2021-2022 academic year. The quantitative sample of the study was determined by convenience sampling and consisted of 532 teachers who gave feedback. Quantitative data were collected with the "Teachers Attitude Scale Towards Educational Research (TASTER)". Analyzed using SPSS program. In the analyses, descriptive statistics (min.-max. score, percentage, frequency, mean and standard deviation), t-Test for pairwise comparisons of data with normal distribution, ANOVA for multiple comparisons were performed. In the qualitative phase, data were collected from 20 teachers selected from the quantitative sample using the maximum diversity method. "Semi-Structured Interview Form" was used to collect qualitative data. The analysis of  data was made by content analysis method. 
After the quantitative analysis, it was determined that the teachers' attitudes towards educational research scale mean score was "high". In the sub-dimensions of the scale; sub-dimension of the necessity of educational research is "high"; sub-dimension of valuing educational research is "very high"; ıt was concluded that the applicability of educational research sub-dimension average score was "high".When the teachers' marital status, education level, age, school type variables were examined in terms of sub-dimensions of the scale, it did not cause a significant difference. A significant difference was observed in the variables of gender, professional seniority and branch. 
Quantitative data obtained in the research were tried to be explained in a sequential explanatory mixed design with qualitative data.In this context; Teachers who have a high level of attitude in the sub-dimension of the necessity of educational research are defined in eight sub-themes as "teacher training and development", "learning and teaching strategies", "management and leadership", "curriculum", "assessment-evaluation criteria", "technology use". They stated that research in the fields of "Learning and Teaching Strategies", "Equality of Opportunity and Opportunity" and "Family Factor" will contribute to the academic development of students. In this way, the necessity of educational research has been qualitatively categorized under the themes of "professional development and student academic development".
In the light of the opinions of teachers who have a very high attitude in the sub-dimension of valuing educational research, it has been concluded that more value will be given to educational research if "improving the system", "teacher efficiency" and "principal efficiency" are increased and "removal of research problems".
It has been determined that seventy percent of the teachers who have a high level of attitude in the sub-dimension of the applicability of educational researches, who participated in the qualitative interview, practice in the classroom environment in line with the educational research results. As a result of this study, which was carried out in a mixed design, suggestions were presented to increase the quality of educational research.
Keywords: Educational Research, Teacher, Attitude