Örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisinde örgütsel güvenin aracılık rolü: Hastane çalışanlarına yönelik bir uygulama
The organizational justice under trust trough the role of organizational citizenship: A study for hospital employees
Yazar: ÖZEN İNAM
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERDAR BOZKURT
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Hastaneler = Hospitals ; Sağlık personeli = Health personnel ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Örgütsel güven = Organizational trust ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior

Özet:
Çalışma hayatının, hem işverenler ve yöneticiler hem de çalışanlar açısından her geçen gün daha da karmaşıklaşması ile örgütsel davranış biliminin de önemi artmıştır. Çalışanların örgütsel adalet ve örgütsel güven algıları ve örgütsel vatandaşlık davranışı da aynı şekilde araştırmacıların ilgi gösterdiği önemli konulardandır. 
Bu araştırmada; örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerine etkisinde, örgütsel güvenin aracılık etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Çalışanların diğer çalışanlara, astlara, üstlere, kurumun yönetim şekline bağlı olarak bütünsel bir yaklaşımla organizasyona olan güvenini tanımlayan örgütsel güven arttıkça; çalışanların motivasyonlarının ve örgüte olan bağlılıklarının artacağı, bu sayede de daha fazla örgütsel vatandaşlık davranışı sergileyeceği varsayılmaktadır. Örgütsel vatandaşlık davranışının; prosedürel olarak tanımlanmış, ceza ya da ödül gibi yaptırımları olmadığı için, çalışanın örgütüne karşı hissettiği güven, adalet gibi algıları ile ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Bu çerçevede araştırmada çalışanların iş yerlerinde algıladıkları örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışına olan etkisinde örgütsel güvenin aracılık rolü değerlendirilmektedir.
Çalışmada öncelikle örgütsel vatandaşlık davranışı, örgütsel adalet ve örgütsel güven kavramları ile bu kavramları teorik olarak değinilmiştir. Bununla beraber, örgütsel vatandaşlık davranışı, örgütsel adalet ve örgütsel güven kavramlarının birbiri ile ilişkisini inceleyen daha önce yapılmış çalışmalara yer verilmiştir. Araştırmada örgütsel güven kavramı;  yöneticiye güven ve çalışma arkadaşlarına güven boyutlarıyla incelenmiştir. Örgütsel adalette ise dağıtımsal adalet ile etkileşimsel adalet boyutlarıyla ele alınmıştır. Örgütsel vatandaşlık davranışı ise, D. Organ tarafından belirlenen beş temel boyutta; özgecilik, nezaket, vicdanlılık, sivil erdem, centilmenlik boyutlarıyla incelenmiştir. 
Araştırmada İstanbul Avrupa Yakası'nda çalışan sağlık mesleği mensuplarına yönelik bir anket uygulaması gerçekleştirilmiştir. 
Araştırma sonucunda; örgütsel güvenin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu kanıtlanmıştır. Çalışanların örgüte olan güven duyguları arttıkça örgütsel vatandaşlık davranışı gösterme sıklığı da artmaktadır. Aynı şekilde çalışanların örgütsel adalet algısı da örgütsel güven üzerinde pozitif yönlü etkiye sahiptir.  Yani örgütsel adalet algısı arttıkça, örgütsel güven algısı da artmaktadır. Son olarak; örgütsel adaletin örgütsel vatandaşlık davranışına olan etkisi üzerinde örgütsel güvenin aracılık etkisi incelenmiş ve "tam aracılık" olarak bulunmuştur.



Anahtar Kelimeler: Örgütsel Vatandaşlık Davranışı, Örgütsel Adalet, Örgütsel Güven

Abstract:
Health care workers, are obliged to establish relationships with different classes of peopleregularly as a requirement of their jobs. They are engaged in dialogues with their co-workers, patients and those patients' relatives. This requires constantand high motivation during their worktimes, and cooperation with the patients and their relatives.
According to the main consideration, the old organization members that have Organizational Citizenship Behavior (OCB) may contribute the new employees' adaptations of the existing organizational structures faster and prevent the potential problems.
What type of variables effects the occurence, strengthand consistency of Organizational Citizenship Behavior (OCB) perception which is believed that has lots of benefits for organizations' interests has been the subject of numerous previous studies. Although a great number of answers to this question is exist, in this research the effects of organizational justice and organizational trust on organizational citizenship behavior we are discussed.
Organizational citizenship behavior, organizational justice and organizational trust variables are seen to be influenced by one another, also many other variables and viceversa. For example; organization related perceived justice willaffect the trust to the organization. Trust in the organization willal so positively affect the organizational citizenship behavior.
It is considered that trust increased if people feel organizationel ementstreated them fairly in the work environment, and as a result employee Works more eager to exhibit organizational citizenship behavior.
When the literature is analyzed it has seen that the relationship between the sevariables has been studied in different sectors, particularly in education sector. On the other hand those variables examined with organizational commitment, occupational burn out, and mobbing in health sector.
In this study mediating effects of organizational justice and organizational trust on organizational citizenship behavior are examined within health sector.



Keywords: Organizational Citizenship Behavior, Organizational Justice, Organizational Trust,