Koroner arter hastalarında aerobik egzersiz ile dirençli ev egzersiz programının hemodinamik, ventilasyon ve metabolik etkilerinin saptanması
Determination of hemodynamic, ventilatory and metabolic effects of aerobic exercise and resistant home exercise program in coronary artery patients
Yazar: MERVE CİNİVİZ
Danışman: PROF. DR. CANAN TIKIZ
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Aerobik = Aerobic ; Egzersiz = Exercise ; Hemodinamikler = Hemodynamics ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Koroner arter hastalığı = Coronary artery disease ; Metabolizma = Metabolism ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Ventilasyon = Ventilation

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı; koroner arter hastalarına, hastanede gözetim altında verilen aerobik egzersiz ile dirençli ev egzersiz programını karşılaştırmak ve hemodinamik, ventilatuvar, metabolik etkilerini saptamak ve değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Celal Bayar Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji ya da Kalp Damar Cerrahisi Polikliniği'nde takip edilen  koroner arter hastalığı öyküsü olan toplamda 40 stabil  hasta dahil edilmiştir. Hastalar fizik tedavi kliniği kardiyak rehabilitasyon ünitesinde aerobik egzersiz eğitim grubu (aerobik egzersiz grubu) ve ev egzersiz grubu (grup 2) olarak randomize edilmiştir. Aerobik egzersiz grubundaki hastalara hastanede denetimli olarak 6 hafta boyunca, haftada 3 kez treadmilde denetimli aerobik egzersiz programı uygulandı. Grup 2'deki hastalara hastalıkları ve risk faktörleri hakkında eğitim verilerek, performanslarına ve hedefe uygun olarak evde yapmaları gereken egzersiz programı reçete edilerek kardiyak rehabilitasyon (KR) programına alındı. Tüm hastalar, orta düzeyde egzersiz yoğunluğunda çalıştırıldı. Bütün hastalara programın başlangıcında ve bitişinde, egzersiz tolerans testi (ETT), altı dakika yürüme testi (6DYT), Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ ), Sağlık Değerlendirme Anketi(HAQ) ,Egzersizin Yararları/Engelleri Ölçeği (EBBS),Kısa Form-36 (SF-36) yaşam kalitesi testi yapılmış ve kandaki metabolik, hemodinamik değişimleri saptamak için kan tetkikleri istenmiştir.
Bulgular :Altı hafta sonunda; aerobik egzersiz grubu ve ev egzersiz grubunda 6DYT'de istatiksel olarak anlamlı artışlar elde edildi (p<0.05). Aerobik egzersiz grubunda FEV 1 ve FVC'de istatiksel olarak anlamlı artışlar saptandı (p<0.05).Her iki grupta da VKİ ve kiloda istatiksel olarak anlamlı azalma kaydedildi (p<0.05). Aerobik egzersiz grubunda AKŞ'de istatiksel olarak anlamlı azalma saptandı (p<0.05). Aerobik egzersiz grubunda SF-36'nın fiziksel fonksiyon ,sosyal fonksiyon ve fiziksel rol kısıtlılığı alt kategorilerinde istatiksel olarak anlamlı artış gözlendi (p<0.05). Fiziksel aktivitenin değerlendirildiği IPAQ anketinde aerobik egzersiz grubunda istatiksel olarak anlamlı artış elde edildi (p<0.05). Aerobik egzersiz grubunda VO2 ve MET değerlerinde istatiksel olarak anlamlı olmasa da artış elde edildi. Aerobik egzersiz grubunda anlamlı olmasa da LDL-K, TOTAL-K'da azalma, HDL-K' da artış saptandı. HR parametresinde her iki grupta istatiksel olarak anlamlı saptanmasa da azalma gözlendi.
Sonuç: Çalışmamızın sonuçlarına göre hastanede denetimli olarak yapılan aerobik egzersiz, solunum kapasitesi, lipid profili, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi parametreleri üzerinde evde yapılan dirençli egzersize göre daha olumlu etki sağlamaktadır. Dirençli ev egzersizi verilen grupta da VKİ azalma ve yürüme mesafesinde artış gibi kardiyovasküler risk faktörlerini azaltıcı olumlu etkilerin saptanması dirençli egzersizlerin de fonksiyonel ve metabolik kapasite üzerine anlamlı etkilerini göstermiştir. Çalışmamız klinikte gözetimli egzersiz programlarının daha etkili olabileceğini göstermekle birlikte sosyal sebeplerle hastane egzersiz programlarına katılamayan, düşük ya da orta riskli hastalara verilen ev programlarının da kardiyovasküler risk faktörlerinden koruyucu etkisi olduğunu göstermiştir.

Anahtar kelimeler : Kardiyak rehabilitasyon, koroner arter hastalığı, egzersiz

Abstract:
Objective: The aim of this study is to compare the aerobic exercise given to hospital patients with coronary artery disease and resistant home exercise program and to determine and evaluate the hemodynamic, ventilatory and metabolic effects.
Materials and Methods: A total of 40 stable patients with a history of coronary artery disease followed at the Cardiology or Cardiovascular Surgery Clinic of Celal Bayar University Hospital were included in the study. Patients were randomized into aerobic exercise training group (aerobic exercise group) and home exercise group (group 2) in the cardiac rehabilitation unit of the physical therapy clinic. Patients in the aerobic exercise group were administered a controlled aerobic exercise program on a treadmill 3 times a week for a period of 6 weeks supervised in the hospital. All patients were given  at moderate exercise intensity. At the beginning and at the end of the program, exercise tolerance test (ETT), six minute walk test (6MWT), International Physical Activity Questionnaire (IPAQ), Health Assessment Questionnaire (HAQ), Exercise Benefits / Barriers Scale (EBBS), Short Form-36 for all patients (SF-36) quality of life test was performed and blood tests were requested to detect metabolic and hemodynamic changes in blood.
Results: After six weeks; aerobic exercise group and home exercise group showed statistically significant increases in 6MWT (p <0.05). In aerobic exercise group, FEV 1 and FVC were statistically significant increases (p <0.05). There was a significant decrease (p <0.05). There was a statistically significant decrease in fasting blood glucose  in the aerobic exercise group (p <0.05). In aerobic exercise group, there was a statistically significant increase in physical function, social function and physical role limitation of SF-36 (p <0.05). In the IPAQ questionnaire in which physical activity was evaluated, there was a statistically significant increase in aerobic exercise group (p <0.05). VO2 and MET values in the aerobic exercise group were increased, but not statistically significant. Although there was no statistically significant difference in the HR parameter in both groups, a decrease was observed.
Conclusion: According to the results of our study, supervised aerobic exercise in hospital has a more positive effect on respiratory capacity, lipid profile, physical activity and quality of life parameters than at home resistant exercise. Determination of positive effects of decreasing cardiovascular risk factors such as decrease in BMI and increase in walking distance in resistant home exercise group also showed significant effects of resistant exercises on functional and metabolic capacity. Our study showed that supervised exercise programs may be more effective in clinics, but home programs given to patients with low or moderate risk who cannot participate in hospital exercise programs due to social reasons have a protective effect against cardiovascular risk factors.

Key words: Cardiac rehabilitation, coronary artery disease, exercise