Eşek Adası, Kınalıada ve Büyükada üst-infralittoralinde makrobentik biyota üzerine bir çalışma
A study on macrobentic biota of upper-i?nfralittoral of Eşekadası island, Kınalıada island and Büyükada island
Yazar: DENİZ AYŞE ORUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BÜLENT TOPALOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Temel Bilimler Ana Bilim Dalı / Deniz Biyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science

Özet:
Bu çalışma, Marmara Denizi ve İstanbul Boğazı Karadeniz çıkışında belirlenen adalarda sert substratum bentik biyotasını çevresel değişkenlerle birlikte inceleyerek ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Örnekleme üst infralittoral zondan seçilen 6 farklı istasyondan Mayıs 2011-Nisan 2012 tarihleri arasında aylık periyotlarla 1 yıl boyunca yapılmıştır. Bentik örneklemeler spatula yardımı ile 400 cm2 (20cm x 20cm) ebadında alandan (kuadrat) alınmıştır. Toplanan materyal 0,5 mm göz açıklığına sahip elekten tatlı su ile yıkanarak geçirilip, %4'lük formaldehit ile fikse edilerek laboratuvarda incelenmek üzere şişelere konmuştur. Laboratuvarda örneklerin morfolojik özellikleri stereomikroskop altında incelenerek tür tayinleri yapılmış, baskın kommünite yapısı kalitatif ve kantitatif olarak analiz edilmiştir. Elde edilen verileri kantitatif ve kalitatif olarak değerlendirmek üzere belirli istatistiksel yöntemlerden yararlanılmıştır.Biyolojik çeşitliliğinin saptanması amacıyla SHANNON-WEAVER (1949) biyolojik çeşitlilik indeksi, istasyonların benzerliklerinin saptanması için BRAY CURTIS benzerlik matrisi, saptanan tür sayılarının sayısal dağılımını ifade etmek amacıyla da EVENNESS Fonksiyonu kullanılmıştır. Tespit edilen türlerin biyotoptaki sıklığını belirlemek amacıyla Soyer (1970)'in frekans indeksi kullanılmıştır.Deniz suyunun tuzluluk, sıcaklık, oksijen gibi fiziko-kimyasal özelliklerinin ölçülmesinde multiparametre cihazından yararlanılmıştır. Toplanan örneklerin kalitatif analizleri sonucunda toplam 42 familyaya ait 54 genus ve 78 tür ile bunlara ait 34293 birey tespit edilmiştir. Araştırma bölgesinin genelinde Jassa marmorata ve Mytillus galloprovincialis türleri en yüksek frekans değerine sahip türleri oluşturmaktadır. Hesaplanan verilere göre Shannon-Weaver en yüksek değerle Eylül ayında H´= 2,2531; Margalef en yüksek değerle Aralık ayında d= 5,6849 bulunmuştur. En düşük değerler her iki indeks için de şubat ayında bulunmuştur. En düşük Evenness değeri de şubat ayında bulunmuştur.

Abstract:
This study was carried out to determine benthic biota of hard substrates with environmental variables in the islands determined in Black Sea exit of Istanbul Strait and the islands in the Sea of Marmara. Sampling was made in six stations in upper-infralittoral zone at monthly intervals during a year between May 2011-April 2012. Benthic samples were taken from 400 cm2 size (20cm x 20cm) space (quadrate) by a spatula. It was washed through 500µm mesh sized sieve by fresh water and fixed containing 4% formaldehyde and then it was put in the bottles to examine in the laboratory. Morphological characterisrics of the samples were examined under stereo binoculer microscope and the dominant structure of the communities were analyzed as qualitative and quantitative by determining the species. In order to assess data as qualitative and quantitative the specific statistical methods were used.Study done to determine the biological diversity of biological diversity SHANNON-WEAVER index, CURTIS BRAY similarity matrix of the stations will be used for the detection of similarities and in order to state the number of species detected in the digital distribution EVENNESS Function will be used. In order to determine the frequency of the detected species Soyer (1970)'s frequency index was used. For determination of physicochemical properties as temparature, salinity and dissolved oxygen of the sea water multyparameter will be used.As a result of qualitative analysis of collected samples belongs to 42 families, 54 genera and 78 species and their 34,293 individuals have been identified totally. In the study area Jassa marmorata ve Mytillus galloprovincialis species have the highest frequency index value. According to calculated data Shannon-Weaver has the highest value in September H´= 2,2531; Margalef has the highest value in december d= 5,6849.