Görsel sanatlar öğretmeni adaylarının ve öğretmenlerinin psikolojik ihtiyaçlarının ve yaşam doyumlarının incelenmesi
Visual arts teacher candidates and teachers investigation of psychological needs and life satisfaction
Yazar: MEHPARE ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. RAİF KALYONCU
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Güzel Sanatlar Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Görsel sanatlar = Visual arts ; Görsel sanatlar dersi = Visual arts course ; Görsel sanatlar eğitimi = Visual arts education ; Mesleki ihtiyaçlar = Professional needs ; Psikolojik ihtiyaçlar = Psychological needs ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışma Görsel Sanatlar Öğretmeni adayları ve Öğretmenlerinin Psikolojik ihtiyaçlarını ve yaşam doyumlarını incelenmek amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya Karadeniz Teknik Üniversitesi ve Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Resim-İş Öğretmenliği Anabilim Dalında eğitim gören 1, 2, 3 ve 4. sınıf öğrencileri, Milli Eğitim Bakanlığında ortaokul ve lise seviyesinde çalışan Görsel Sanatlar Öğretmenleri katılmıştır. Araştırmada veriler anketlerle sağlanmış ve ulaşılan veriler SPSS İstatistik 17. 0 programı ile analiz edilmiştir. Görsel Sanatlar Öğretmeni adaylarının ve Öğretmenlerinin psikolojik ihtiyaçları, psikolojik ihtiyaçlar ölçeği ile belirlenmiştir. Katılımcıların yaşam doyumu ise yaşam doyumu ölçeği ile ölçülmüştür. Ölçümler sonrasında psikolojik ihtiyaçlar ve yaşam doyumları arasındaki ilişki analiz edilmiştir.
Yapılan analizlere göre Görsel Sanatlar öğretmeni adayları için psikolojik ihtiyaç ve yaşam doyumu arasındaki ilişkiye bakıldığında; kadın Görsel Sanatlar öğretmeni adaylarının başarı alt puanı ortalamalarının erkek görsel sanatlar öğretmeni adaylarından daha fazla olduğu görülmüştür. Sınıf değişkenine göre baktığımızda aralarında anlamlı derecede farklılığın olmadığı görülmüştür. Yaşam doyumu ve ana dal değişkenlerine göre baktığımızda heykel ve baskıyı seçenlerin yaşam doyumu puan ortalamaları resim ve grafik bölümünde olanlardan daha düşük çıkmıştır. Büyük şehirde yaşayan Görsel Sanatlar öğretmeni adaylarının başarı, ilişki, başatlık alt puanları ve psikolojik ihtiyaç toplam puan ortalamaları ilde yaşayanlardan daha yüksektir. Gelir düzeyi arttıkça özerklik ve yaşam doyumu puan ortalamaları da artmaktadır. Görsel Sanatlar öğretmeni adaylarının psikolojik ihtiyaç ve yaşam doyumları incelendiğinde aralarında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu gözlenmiştir.
Görsel Sanatlar öğretmenlerinde cinsiyet ile başarı alt puanı arasında anlamlı fark vardır. Kadın Görsel Sanatlar öğretmenlerinin başarı puanları ortalaması erkek Görsel Sanatlar öğretmenlerinden yüksek çıkmıştır. Yaşadıkları yere göre baktığımızda başarı, ilişki, başatlık, psikolojik ihtiyaç toplam puanı ve yaşam doyumu puanları arasında bir farklılık yoktur. Sadece büyük şehirde yaşayanların özerklik puanları ilde yaşayanlardan anlamlı derecede yüksektir. Aylık gelir değişkenine baktığımızda aylık gelir arttıkça yaşam doyumunun da arttığı gözlenmiştir. Medeni durum değişkenine baktığımızda bekâr olan görsel sanatlar öğretmenlerinin başarı puan ortalamalarının evli olan öğretmenlerden yüksek olduğu görülmüştür.
Her iki grubun psikolojik ihtiyaçlarını ve yaşam doyumlarını yaş değişkenine göre incelediğimizde 30-40 yaş aralığında olanların başarı ve ilişki alt puanlarının ortalamasının diğer yaşlara göre daha yüksek olduğu görülmüştür.
Genel olarak baktığımızda ise Görsel Sanatlar öğretmenlerinin ve görsel sanatlar öğretmeni adaylarının yaşam doyumları ve psikolojik ihtiyaçlarının arasında pozitif yönde bir anlamlılık görülmektedir.


Anahtar Kelimeler: Sanat, İhtiyaç, Psikoloji, Eğitim Psikolojisi, Motivasyon, Yaşam Doyumu, Kendini Gerçekleştirme.

Abstract:
This study was conducted to examine the psychological need sand life satisfaction of Visual Arts Teacher candidate sand Teachers. Black Sea Technical University and Van Hundredth Year University Faculty of Education Department of Fine Arts Education in the Department of Art Education 1.2.3.4. The student of the class participated in the Visual Arts teachers working in the Ministry of National Education at these condor and high school level. The data in the study were provided by questionnaire sand the data were analyzed with a statistical method. Psychological needs of visual arts teacher candidates and teachers were determined by the scale of psychological needs Life satisfaction of the participants was measured by life satisfaction scale. After the measurements, the relationship between psychological needs and life satisfaction was analyzed.
According to the analysis, when we look at the relationship between psychological need and life satisfaction for Visual Arts teacher candidates; it is seen that the mean scores of female visual arts teachers are higher than male visual arts teacher candidates and there is no significant difference according to class variable. When we look at life satisfaction and the main branch variable, the average of life satisfaction scores of those who chose painting and printing were lower than those in the painting and sculpture department. The total score averages of achievement, relationship, headman ship subscale and psychological need of the visual arts teacher candidates living in the big city are higher than those living in the province. The higher the level of income, the higher the autonomy and life satisfaction scores. When the psychological needs and life satisfaction of the visual arts teachers were examined, it was observed that there was a significant positive relationship between them.
When we look at the Visual Arts teachers; there is a significant difference between gender and achievement subscale. The average score of female teachers was higher than the male teachers. When we look at where they live, there is no difference between achievement, relationship, domination, psychological need total score and life satisfaction scores. Only those living in the big city have significantly higher autonomy scores than those living in the province. When we look at the monthly income variable, it is observed that life satisfaction increases as the monthly income increases. When we look at the marital status variable, it was seen that the average achievement scores of the visual arts teachers were higher than the married teachers.
When we examined the psychological needs and life satisfaction of the two groups according to the age variable, it was seen that the average of the success and relationship subscale scores of the 30-40 age group was higher than the other ages.
In general, we see a positive correlation between the life satisfaction and psychological needs of visual arts teachers and visual arts teacher candidates.


Keywords: Art, Needs, Psychology, Educational Psychology, Motivation, Life Satisfaction, Self-Realization.