Çocuk yoğun bakım ünitesinde uygulanan yüksek akımlı nazal kanül oksijen tedavisinin klinik ve epidemiyolojik özelliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of high flow nasal cannula oxygen treatment applications in pediatric intensive care unit
Yazar: OSMAN BÜYÜKŞEN
Danışman: PROF. DR. MURAT ELEVLİ ; UZMAN SÜLEYMAN BAYRAKTAR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Epidemiyoloji = Epidemiology ; Oksijen = Oxygen ; Oksijen solutma tedavisi = Oxygen inhalation therapy ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Solunum yetmezliği = Respiratory insufficiency ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri-pediyatrik = Intensive care units-pediatric

Özet:
ÇOCUK YOĞUN BAKIM ÜNİTESİNDEKİ YÜKSEK AKIMLI NAZAL KANÜL OKSİJEN TEDAVİ UYGULAMALARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Giriş:Akut solunum yetmezliğinin mortalite ve morbiditeyi etkileyebilen önemli tedavi basamaklarından bir tanesi oksijen tedavisidir. Verilen oksijenin belirli şartlar altında verilmesini sağlayan invaziv ve invaziv olmayan birçok yöntem geliştirilmiştir. İnvaziv olmayan yöntemlerden bir tanesi son zamanlarda geliştirilmiş olan ve kullanım sıklığı giderek artan yüksek akımlı nazal kanül oksijen tedavisidir (YANKOT). Sabit ve yüksek hızda nemlendirilmiş ve ısıtılmış hava akışı sağlaması ile geleneksel yöntemlerden ayrılmaktadır. Yöntemin yeni olması nedeniyle artan çalışmalarla birlikte daha çok veriye ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmamızda 2015 ve 2017 yılları arasında solunum yetmezliği nedeniyle çocuk yoğun bakım ünitesine yatan ve YANKOT uygulanan hastalarretrospektif olarak incelenmiştir.
Gereç ve yöntemler:Çalışmaya 2015 Ocak ve 2017 Aralık ayı arasındaki çocuk yoğun bakım ünitesinde yatan ve yüksek akımlı nazal kanül oksijen tedavisi uygulanmış 104 hasta dahil edilmiştir. Çalışmada; hastaların dosyaları ve hastane bilgi yönetim sistemindeki elektronik kayıtları geriye yönelik olarak incelenmiştir. Çalışma için etik kurul onayı alınmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen veriler SPSS 15.0 programında değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya katılan hastaların yaş ortalaması 17,8±37,6 ay olarak saptandı.En sık yatış endikasyonu %97,1 oranında alt hava yolu hastalığıydı. Hastalarda %71,2 oranındatip 2solunum yetmezliği daha sıklıkla saptandı.Hastaların %62,5'unda kronik hastalık öyküsü vardı, bu grup içerisinde %29,8 oran ile en sık konjenital kalp hastalığı saptandı. Çocuk yoğun bakımdaki ortalama toplam yatış süresi 12,2±14,2 gün iken YANKOT uygulama süresi tüm hastalarda ortalama 75,1±94,7 saat olarak saptandı.Hastaların YANKOT öncesi ve sonrasındaki kapiller kan gazındaki pH ve pCO2 değişimi istatistiksel olarak anlamlı saptanmadı (her ikisi için p=0.075).Hastaların %28,8'inde YANKOT uygulanırken entübasyon ihtiyacı gelişmiştir.Entübe olan hastaların uygulama süresinin ortalaması entübasyon yapılmayanlara göre anlamlı düşük saptandı (p<0.001). Yatış süresi ortalaması entübasyon yapılan hastalarda yapılmayanlara göre anlamlı yüksek bulundu (p<0.001).YANKOT sırasında entübasyon yapılan hastaların kronik hastalık ve akciğer hastalığı oranı entübasyon yapılmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p=0.001, p=0.033).Solunum yetmezliği tipleri ile entübasyon arasında istatistiksel olarak anlamlı olarak fark saptanmadı (p=0.081). Solunum yetmezliği tiplerinin yatış günü ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p=0.232). Hastalarda komplikasyon olarak %8,7'sinde nazal bölgede cilt hasarı, %1,9'unda pnömotoraks geliştiği saptandı.Nazal bölgede cilt hasarı gelişen hastalardaki YANKOT uygulama süresi ortalamaları diğer hastalara göre anlamlı yüksek saptandı (p<0.001). Hastaların %6,7'sinin çocuk yoğun bakım yatışı ölümle sonuçlandı.Çocuk Yoğun Bakım yatışı sonrasında ölümle sonuçlanan hastaların kronik hastalık oranı, kalp hastalığı oranı sağ kalan hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p=0.043 p=0.003).
Sonuç:Çocuklarda solunum yetmezliği tedavisinde kullanılan bu yöntemin sonuçları genellikle yüz güldürücüdür. Bununla birlikte bu yeni yöntemde pnömotoraks gibi komplikasyonlar gelişebilmesi nedeniyle uygulama süresince yakın izlem gerekmektedir. Aynı zamanda YANKOT'un farklı hasta profillerinde klinik ve laboratuvar parametrelerine olan etkilerinin tespiti içinrandomizekontrollü çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.
Anahtar kelimeler:Yüksek akımlı nazal kanül oksijen tedavisi, çocuk, çocuk yoğun bakım ünitesi.

Abstract:
EVALUATION OF HIGH FLOW NASAL CANNULA OXYGEN TREATMENT APPLICATIONS IN PEDIATRIC INTENSIVE CARE UNIT

Introduction: One of the most important treatment steps of acuterespiratoryfailure that can affect mortality and morbidity is oxygen therapy.Many invasive and non-invasive method that enables delivery of the administered oxygen under certain conditions has been developed. One non-invasive methods which have been developed recently and increasing the frequency of use is high-flow nasal cannula oxygen therapy (HFNC). It differs from conventional methods by providing constant and high speed humidified and heated air flow. Due to the new method it is needed more data along with increased works. In this study, patients who were admitted to the pediatric intensive care unit due to respiratory failure between 2015 and 2017 and who received high-flow nasal cannula oxygen therapy were examined retrospectively.
Material and Methods:The study included 104 patients with high-flow nasal cannula oxygen therapy who were hospitalized between January 2015 and December 2017 in the intensive care unit. In this study; patients' files and electronic records in hospital information management system were examined retrospectively.This study has been approved by the Ethics Committee. The data obtained from the study were evaluated in SPSS 15.0 program.
Results: The mean age of patients participating in the study were found to be 17.8 ± 37.6 months. The most common indication was lower airway disease (97.1%). 71.2% in patients with type 2 respiratory failure was detected more frequently. In 62.5% of the patients, there was a chronic disease history, the most common of which was congenital heart disease with a rate of 29.8%. The mean duration of hospitalization in the pediatric intensive care unit was 12.2 ± 14.2 days and the average duration of HFNC was 75.1 ± 94.7 hours in all patients.The pH and pCO2 changes of capillary blood gas before and after HFNC were not statistically significant (p = 0.075 for both). While 28.8% of patients had HFNC, intubation requirement developed. The mean duration of application of intubated patients was significantly lower than those without intubation (p <0.001).Mean duration of hospitalization was significantly higher in patients who has intubated (p <0.001).Patients who underwent intubation during HFNC had significantly higher rates of chronic disease and lung disease than those without intubation (p = 0.001, p = 0.033).There was no statistically significant difference between the types of respiratory failure and intubation (p = 0.081).There was no statistically significant difference in the mean of hospitalization of respiratory failure (p = 0.232).It was found that 8,7% of the patients had skin damage in the nasal area and pneumothorax developed in 1,9% of the patients. The mean duration of HFNC application was significantly higher in patients who developed skin damage in the nasal region (p <0.001). 6,7% of the patients died in the pediatric intensive care unit. The rate of chronic disease and the rate of heart disease among the patients who died following pediatric intensive care unit stay were statistically significantly higher than the survivors (p = 0.043, p = 0.003).
Conclusion: The results of this method used for the treatment of respiratory failure are generally satisfactory.However, in this new method, complications such as pneumothorax may develop, therefore close follow-up is required during the application.At the same time, randomized controlled studies are needed to determine the effects of HFNC on clinical and laboratory parameters in different patient profiles.
Keywords: high-flow nasal cannula oxygen therapy, child, pediatricintensive care unit.