Haber fotoğraflarındaki dezenformasyon: Rusya-Ukrayna Savaşı örneği
Distortion in news photographs: A case study of the Russia-Ukraine War
Yazar: NİLGÜN DİDAR TÜT
Danışman: PROF. DR. SELAMİ ÖZSOY
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Bu çalışma, Rusya-Ukrayna savaşı sırasında yayılan dezenformasyon içerikli haber fotoğraflarını incelemektedir. Modern çatışma dönemlerinde bilgi savaşı, manipüle edilmiş veya yanlış bağlamda sunulan görseller aracılığıyla kamuoyunu yanıltma ve propagandayı güçlendirme aracı olarak sıkça kullanılmaktadır. Dezenformasyon, kasıtlı olarak yanlış bilgi yayma eylemi olarak tanımlanır ve genellikle belirli bir gündemi veya propaganda amacını desteklemek için kullanılır. Görsellerin güçlü bir etki yaratma potansiyeli, onları dezenformasyonun etkili bir aracı haline getirir. Savaş dönemlerinde, fotoğraflar yalnızca olayları belgelemez, aynı zamanda belirli bir anlatıyı şekillendirme gücüne de sahiptir. Bu nedenle, savaşla ilgili fotoğrafların doğruluğunu ve bağlamını sorgulamak, kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi açısından kritik önem taşır. Araştırmada, 24 Şubat 2022'den itibaren yayılan çeşitli dezenformasyon örnekleri ele alınmıştır. Sosyal medya platformları, dezenformasyonun hızla yayılmasına olanak tanıyan ortamlardır ve bu nedenle, Twitter, Facebook, Instagram ve TikTok gibi platformlar üzerinden yayılan yanlış bilgilerin etkileri değerlendirilmiştir. Çalışma, dezenformasyonun kamuoyunu yanıltma ve savaşın gerçeklerini çarpıtma potansiyelini vurgulamaktadır. Yanlış bilgilendirmenin yayılması, yalnızca çatışmanın taraflarını etkilemekle kalmaz, aynı zamanda uluslararası toplumun ve medyanın güvenilirliğini de zedeler. Bu bağlamda, dezenformasyonun yayılmasını önlemek için medya okuryazarlığı ve doğrulama mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Sonuç olarak, bu araştırma, Rusya-Ukrayna savaşı sırasında yayılan dezenformasyon içerikli haber fotoğraflarının etkilerini ve yayılma biçimlerini analiz ederek, kamuoyunun doğru bilgiye erişimini sağlamak için gerekli önlemleri tartışmaktadır. Bu tür yanlış bilgilerin yayılmasını önlemek ve medya üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak için, doğrulama süreçlerinin ve medya okuryazarlığının önemi vurgulanmaktadır.

Abstract:
This study examines news photographs containing disinformation that spread during the Russia-Ukraine war. In modern conflict periods, information warfare often uses manipulated or miscontextualized images to mislead the public and reinforce propaganda. Disinformation is defined as the deliberate spread of false information, typically used to support a specific agenda or propaganda goal. The potential for images to create a powerful impact makes them an effective tool for disinformation. During wartime, photographs not only document events but also have the power to shape particular narratives. Therefore, questioning the accuracy and context of war-related photos is critical for ensuring the public is correctly informed.
The research addresses various examples of disinformation that have spread since February 24, 2022. Social media platforms are environments that enable the rapid dissemination of disinformation; thus, the study evaluates the effects of false information disseminated through platforms like Twitter, Facebook, Instagram, and TikTok. The study highlights the potential of disinformation to mislead the public and distort the realities of the war. The spread of misinformation affects not only the parties involved in the conflict but also undermines the credibility of the international community and the media.
The conclusion drawn from this context is the necessity of strengthening media literacy and verification mechanisms to prevent the spread of disinformation. This research analyzes the impacts and dissemination methods of news photographs containing disinformation during the Russia-Ukraine war, discussing the necessary measures to ensure the public's access to accurate information. Emphasizing the importance of verification processes and media literacy is crucial to prevent the spread of such false information and mitigate its negative impacts on the media.