Multipl skleroz'da d vitaminin immünmodülatuar etkisi
Immunmodulatory effect of vitamin d in multiple sclerosis
Yazar: PINAR BEKDİK ŞİRİNOCAK
Danışman: UZMAN YAŞAR ZORLU
Sağlık Bakanlığı / İzmir Tepecik Eğt. ve Arş. Hast. / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
ÖZET
Bilimsel zemin: Kalsiyum metabolizmasında önemli olan D vitamininin immünmodülatuar etkisi olduğu düşünülmektedir. Multipl Skleroz (MS) hastalarında D vitamini düzeyinde düşüklüğün normal popülasyondan sık olduğunu destekleyen çalışmalar yayınlanmıştır. D vitamininin interlökin-10 üreten T lenfositleri artırırken antiinflamatuvar etkili TNF-alfa üreten T lenfositleri azaltarak bu etkisini oluşturduğu ileri sürülmektedir.
Amaç: Relapsing-remitting MS (RR-MS) hastalarında D vitamini düzeyi ölçülerek yukarıda söz edilen pro ve antiinflamatuvar molekül düzeyleri ile D vitamini düzeyi arasındaki ilişkinin saptanması amaçlanmıştır. 
Hastalar ve yöntem: Bu çalışmaya Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Kliniği Multipl Skleroz polikliniğinde izlenen McDonald ve Poser kriterlerine göre  relapsing remitting multipl skleroz tanılı  74 hasta alındı. Atak geçirmekte olan, son bir ay içinde infeksiyon – travma - büyük cerrahi işlem geçirmiş hastalar, immünsupresan tedavi almakta olan hastalar, son 3 ay içinde kortikosteroid almış hastalar ve ek olarak endokrin ya da otoimmün hastalığı olan hastalar çalışmaya alınmadı. Hastalarda serum 25-hidroksi D vitamini, interlökin-10 ve TNF-alfa, parathormon ve osteokalsin düzeyi ölçüldü.  Çalışmaya bilinen nörolojik, endokrin ve psikiyatrik hastalığı olmayan 50 sağlıklı birey kontrol grubu olarak alındı. Hasta ve kontrol grubunda ölçülen sonuçlar istatistiksel olarak IL-10 için  Fischer's exact testi, TNF- α için Mann-Whitnry U Testi, parathormon için Student T testi, D vitamini için UniAnova testi ve korelasyon analizleri için Pearson ve Spearman testleri kullanıldı. p<0,005 değeri anlamlı kabul edildi. 
Sonuçlar: Hasta ve kontrol grubu arasında D vitamini,IL-10, TNF α ve parathormon düzeylerinin karşılaştırması istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı (p >0.05). D vitamini düzeyi cinsiyet ayrımına göre bakıldığında istatistiksel olarak anlamlı bulundu ( p=0,001). D vitamini düzeyi erkeklerde anlamlı olarak yüksek bulundu. EDSS ve D vitamini arasındaki ilişkiye bakıldığında, EDDS arttıkça D vitamini düzeyi düşmekle birlikte istatistiksel olarak anlamlılığa ulaşmadı. D vitamini ve PTH arasında negatif korelasyon istatistiksel olarak anlamlı bulundu.
Yorum: D vitamininin multipl skleroz üzerindeki koruyucu etkisi güneşe maruz kalma ve D vitamini kullanımıyla azalmış risk ile desteklenmektedir. Literatürde yapılan çalışmalarda RRMS hastalarında D vitamini düzeyi kontrollerden daha düşük bulunmuştur. Bizim çalışmamızda fark bulunmadı. Biz bu durumun hastaların serumlarının yaz döneminde alınmasına ve Ege bölgesinin güneş ışığını alan iyi bir bölge olması nedeniyle olabileceğini düşündük. D vitamini aynı zamanda parathormon ve paratiroid bezlerinin proliferasyonunu engelleyerek kemik oluşumunun düzenlenmesinde rol oynamaktadır. Biz de hasta ve kontrol grubunda D vitamini ve parathormon arasında negatif korelasyon gözledik.

Abstract:
ABSTRACT
Scientific background: Vitamin D, which is important in calcium metabolism, is thought to have an immunomodulatory effect. Studies have been published supporting that low vitamin D levels are more common in Multiple Sclerosis (MS) patients than in the normal population. It is suggested that while vitamin D increases T lymphocytes producing interleukin-10, it reduces T lymphocytes producing anti-inflammatory TNF-alpha.
Objective: It was aimed to determine the relationship between the levels of pro- and anti-inflammatory molecules mentioned above and vitamin D levels by measuring vitamin D levels in patients with relapsing-remitting MS (RR-MS).
Patients and methods: 74 patients diagnosed with relapsing remitting multiple sclerosis according to McDonald and Poser criteria followed in Tepecik Training and Research Hospital Neurology Clinic Multiple Sclerosis Outpatient Clinic were included in this study. Patients who were having an attack, who had an infection, trauma, or major surgery in the last month, patients receiving immunosuppressant therapy, patients who had received corticosteroids in the last 3 months, and patients with additional endocrine or autoimmune diseases were excluded from the study. Serum 25-hydroxy vitamin D, interleukin-10 and TNF-alpha, parathormone and osteocalcin levels were measured in the patients. Fifty healthy individuals without known neurological, endocrine and psychiatric diseases were included in the study as the control group. Fischer's exact test for IL-10, Mann-Whitnry U Test for TNF-α, Student's T test for parathormone, UniAnova test for vitamin D, and Pearson and Spearman tests for correlation analysis were used statistically. A value of p<0.005 was considered significant.
Results: The comparison of vitamin D, IL-10, TNF α and parathormone levels between the patient and control groups was not statistically significant (p >0.05). When the vitamin D level was analyzed according to gender, it was found to be statistically significant (p=0.001). Vitamin D levels were found to be significantly higher in men. Considering the relationship between EDSS and vitamin D, although the vitamin D level decreased as EDDS increased, it did not reach statistical significance. Negative correlation between vitamin D and PTH was found to be statistically significant.
Comment: The protective effect of vitamin D on multiple sclerosis is supported by the reduced risk of sun exposure and use of vitamin D. In studies in the literature, vitamin D levels were found to be lower in RRMS patients than in controls. No difference was found in our study. We thought that this may be due to the fact that the serum of the patients is taken during the summer and the Aegean region is a good region that receives sunlight. Vitamin D also plays a role in the regulation of bone formation by inhibiting the proliferation of parathormone and parathyroid glands. We also observed a negative correlation between vitamin D and parathormone in the patient and control groups.