Sürdürülebilirliğin yerel turistlerin ekoturizm algısı üzerine etkisi: Kültür turizmi destinasyonu olarak Mardin örneği
The effect of sustainability on local tourists' perception of ecotourism: The case of Mardi̇n as a cultural tourism destination
Yazar: İDRİS ERKUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYSEN ERCAN İŞTİN
Şırnak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Ekoturizm Rehberliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Ekoturizm = Ecotourism ; Kültürel turizm = Cultural tourism ; Mardin = Mardin ; Sürdürülebilir turizm = Sustainable tourism ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; İç turizm = Domestic tourism

Özet:
Turizm, ülkelerin ekonomilerine yatırım yapmasına, iş olanakları yaratmasına ve ülkeler arasındaki ticareti arttırmasına olanak sağlayan dünya ekonomisinde önemli bir sektör haline gelmiştir. Ayrıca, turizm, ülkelerin kültürel ve doğal varlıklarını tanıtmasına ve koruma altına almasına yardımcı olmaktadır. Bu sektörün gelişmesiyle birlikte bazı ekonomik, sosyo-kültürel ve çevresel olumsuz etkilerde ortaya çıkabilmektedir. Turizmin olumlu ve olumsuz etkileri üzerinde en çok etkisi bulunan kişilerin orayı ziyaret eden turistlerin olduğu düşünülebilir. Böyle bir durumda turizm faaliyetlerine yönelik, bir bölgeyi ziyaret eden turistlerin algılarının ölçülmesi önemli ve değerli bir konu haline gelmiştir. 
Destinasyonların sürdürülebilir turizm gelişimi için uluslararası örgütler tarafından hazırlanan çeşitli sürdürülebilirlik göstergelerini tartışan akademik araştırmalar olmasına rağmen, bu çalışmaların çoğu ziyaretçilerin bakış açısını göz ardı ederek arz yönüne odaklanmaktadır. Dolayısıyla, destinasyonlarda sürdürülebilirlik girişimlerinin başarısı için ziyaretçilerin desteğini almak esas olduğundan, bu bireylerin sürdürülebilirliğin farklı yönlerini nasıl algıladıklarını anlamaya ihtiyaç vardır. Bu bağlamda, kültürel ve tarihi zenginlikleri farklı dini inanışların bir arada yaşadığı turizm açısından önemli yer olan Mardin ili turistik açıdan da önemli bir araştırma konusu haline gelmiştir. 
Bu çalışmada sürdürülebilirlik ve ekoturizm arasında ilişkiyi incelemek; yerel turistlerin sürdürülebilirliğe ve ekoturizme ilişkin algılarını ortaya koymak ve sürdürülebilirliğin ekoturizm üzerindeki etkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmada yapılan analizler sonucunda, sürdürülebilirlik ve ekoturizm boyutları arasında pozitif doğrusal yüksek düzeyde korelasyon olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca sürdürülebilirliğin boyutlarının ekoturizm boyutları üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu görülmüştür. Yerel turistlerin sürdürülebilirliğe ve ekoturizme ilişkin algılarının ortalamasına ilişkin yapılan farklılık analizleri incelendiğinde ise daha çok olumlu yönde katılım gösterdikleri görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Sürdürülebilirlik, Ekoturizm, Sürdürülebilir Turizm, Sürdürülebilir Kültür Turizmi, Mardin.

Abstract:
Tourism has become an important sector in the world economy, allowing countries to invest in their economies, create job opportunities and increase trade between countries. In addition, tourism helps countries to promote and protect their cultural and natural assets. With the development of this sector, some economic, socio-cultural and environmental negative effects may occur. It can be thought that the people who have the most impact on the positive and negative effects of tourism are the tourists who visit there. In such a case, measuring the perceptions of tourists visiting a region for tourism activities has become an important and valuable issue.
Although there are academic studies discussing various sustainability indicators prepared by international organizations for sustainable tourism development of destinations, most of these studies focus on the supply side, ignoring the visitors' perspective. Therefore, since getting the support of visitors is essential for the success of sustainability initiatives in destinations, there is a need to understand how these individuals perceive different aspects of sustainability. In this context, the province of Mardin, which is an important place in terms of tourism, where different religious beliefs live together with its cultural and historical riches, has also become an important research topic in terms of tourism.
In this study, to examine the relationship between sustainability and ecotourism; It is aimed to reveal the perceptions of local tourists about sustainability and ecotourism and to reveal the effect of sustainability on ecotourism. As a result of the analyzes made in the research, it has been determined that there is a positive linear high level correlation between the dimensions of sustainability and ecotourism. In addition, it has been observed that the dimensions of sustainability have a significant effect on the dimensions of ecotourism. When the difference analyzes regarding the average of perceptions of local tourists regarding sustainability and ecotourism are examined, it is seen that they participate more positively.
Keywords: Sustainability, Ecotourism, Sustainable Tourism, Sustainable Cultural Tourism, Mardin.