Hipotiroidili levotiroksin kullanan çocuk hastalarda lipid profili ve karotis intima media kalınlığının değerlendirilmesi
Evaluation of lipid profile and carotid intima media thickness in child patients using levothyroxi̇ne for hypothyroi̇di̇sm
Yazar: AYTÜL EREN
Danışman: DOÇ. DR. MECNUN ÇETİN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Hipotalamo hipofizeal sistem = Hypothalamo hypophyseal system ; Hipotiroidizm = Hypothyroidism ; Kan lipidleri = Blood lipids ; Karotis intima media = Carotid intima media ; Konjenital hipotiroidizm = Congenital hypothyroidism ; Levotiroksin = Levothyroxine ; Lipidler = Lipids ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Giriş ve Amaç: Hipotiroidi, hipotalamo-pitüiter-tiroid aksının herhangi bir yerinde meydana gelen bir problem sonucu tiroid hormon yapımının azalması ya da hiç olmaması durumudur. Hipotiroidide artmış ateroskleroz riskinin hiperkolesterolemi'ye, özellikle de LDL-K artışına bağlı olduğu ifade edilmektedir. Hipotiroidinin aterosklerozla ilişkisini araştıran bazı çalışmalarda ateroskleroza neden olan değişikliklerin levotiroksin (LT4) tedavisi ile düzeldiği bildirilmiştir. Biz çalışmamızda; çocuk yaş grubundaki hipotiroidili hastalarda, aterosklerozun bağımsız bir göstergesi olan Karotis intima media kalınlığındaki (KİM) artışla, lipid metabolizmasındaki bozukluk arasındaki ilişkiyi araştırmayı hedefledik.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Çocuk Endokrinoloji bölümünde tanı alan ve takibi yapılan yaşları 1-17 yıl arasında değişen, levotiroksin tedavisi alan 30 hipotiroidili hasta ile 30 kontrol grubu arasında yapıldı. Örneklem grubumuzda TSH, sT4, sT3 LDL-K, Kolesterol, Trigliserid ve HDL-K düzeylerine bakıldı. Ayrıca bütün hastaların boy ve vücut ağırlıklarına, istirahat halindeki sistolik ve diastolik kan basınç değerlerine, karotis intima media kalınlıklarına (KIMK) bakıldı.
 Bulgular: Hasta grubu ve kontrol grubu arasında cinsiyet, yaş, boy, vücut kitle indeksi (VKİ), SKB, DKB, sT4, TC, TG, LDL-K, HDL-K, KIMK açısından anlamlı fark yoktu (p>0.05). Hasta grubu ve kontrol grubu arasında TSH ve sT3 açısından anlamlı fark mevcuttu (p<0.05).
Sonuçlar: Prospektif olarak, 30 levotiroksin kullanan hipotiroidili hasta ve 30 kontrol grubu üzerinde yaptığımız çalışmamızda, hasta grubu ile kontrol grubu arasında lipid profili (TC, TG, LDL-K, HDL-K) ve karotis intima media kalınlığı açısından istatiksel olarak anlamlı fark bulamadık. Levotiroksin kullanan hipotiroidili hastaların normal popülasyonla karşılaştırılmasında, lipid parametrelerini yüksek bulmayı ve aterosklerozun erken belirteçlerinden olan KIMK değerlerinde artış bulmayı hedeflemiştik. Ancak bu parametreler açısından hasta grubu ile kontrol grubu arasında fark olmamasını, bu hastaların erken dönemde tanı almasına, örneklem grubumuzun yaş ortalamasının düşük olmasına, hastalarımızın düzenli takip ve tedavide olmasına bağlı olduğunu düşünmekteyiz. Yine de hasta popülasyon sayımızın azlığından, örneklem grubumuzun yaş ortalamasının düşük olmasından, hastalarımızın tedavi süresinin belirsiz olmasından, hastalık süresinin lipid profilini bozmak için yeterli olup olmadığını bilemediğimizden bu konuda daha fazla çalışmaya gereksinim duyulmaktadır. Çalışmamız bu açıdan ilerki dönemlerde çocuk yaş grubunda yapılacak çalışmalar için referans olabilecektir.

Abstract:
Introduction and aim: Hypothyroidy, is decreased or absent thyroid hormone production as a result of a problem anywhere in the hypothalamo-pituitary-thyroid axis. It is stated that the increased risk of atherosclerosis in hypothyroidy is due to hypercholesterolemia, especially increase of LDL-K. In some studies, investigating the relation between hypothyroidism and atherosclerosis, changes causing atherosclerosis have been reported to improve with levothyroxine (LT4) treatment. In our study, we aimed to investigate the relationship between the impairment of lipid metabolism and increase of carotid intima media thickness (CIMT), which is an independent indicator of atherosclerosis, in pediatric patients with hypothyroidism.
 Materials and methods: This study was composed with 30 healthy controls and 30 hypothyroidism pediatric patients aged between 1-17 years who were diagnosed and followed-up in Yüzüncü Yıl University Faculty of Medicine, Department of Child Health and Diseases, Department of Pediatric Endocrinology. TSH, sT4, sT3, LDL-K, Cholesterol, Triglyceride and HDL-K levels were identified in our sample group. Also, height and body weights, resting systolic and diastolic blood pressure values, carotid intima media thickness (CIMT) were identified in all patients. 
Findings: There was no significant difference between the patient group and the control group in terms of gender, age, height, body mass index (BMI), SKB, DKB, fT4, TC, TG, LDL-K, HDL-K, KIMK (p> 0.05). There was a significant difference between the patient group and the control group in terms of TSH and fT3 (p <0.05).
  Conclusion: In our prospective study that was composed with 30 healthy controls and 30 hypothyroidy patients using levothyroxine, we were not able to find a statistically significant difference in terms of lipid profile (TC, TG, LDL-K and HDL-K) and carotid intima media thickness between patient and control groups. In the comparison of hypothyroidy patients using levothyroxine and normal population, we hypothesized to find a higher lipid profile and an increase of CIMT, which is an early marker of atherosclerosis. However, we think that there was no difference between the patient and control group in terms of these parameters due to early diagnosis of these patients, low average age of our sample group and regular follow-up and treatment of our patients. Nevertheless, further studies are required because of the low number of our patient population, low average age of our sample group, indefinite duration of treatment of our patients and as we do not know whether the duration of the disease is sufficient to disrupt the lipid profile. In this respect, our study will be a reference for future studies in the pediatric age group.