Ergenlerde bipolar bozukluk ve dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ile birlikte olan dürtüselliğin karşılaştırılması
Compari̇son of impulsivity with bipilar disorder and attention 
deficit and hyperactivity disorder in adolescent
Yazar: EYAZ KARAY
Danışman: DOÇ. DR. FATMA NESLİHAN EMİROĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Dürtüsel davranış = Impulsive behavior ; Ergenler = Adolescents ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Saldırganlık = Aggressiveness

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı Bipolar Bozukluk (BB) tanısı olan ve ötimik dönemde olan
ergenleri, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu tanısı olan ergenler ve sağlıklı
kontrollerle dürtüselliklerinin karşılaştırılmasıdır. Bu değerlendirmeye ek olarak bu
gruplardaki saldırganlık düzeylerinin de karşılaştırılmasıdır.
Yöntem: Çalışma olgu kontrol çalışması olarak planlanmıştır. Araştırmanın BB olgu grubu
20 ergenden, DEHB grubu 30 ergenden ve kontrol grubu 30 ergenden oluşmuştur. Çalışmayı
kabul eden olgu ve ebeveynleri bilgilendirilmiş gönüllü olur formunu imzaladıktan sonra;
Sosyodemografik Veri Toplama Formu, Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları
ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam Boyu Versiyonu (ÇDŞG-ŞY), Çocuklar
için Depresyon Derecelendirme Ölçeği (ÇDDÖ), Young Mani Derecelendirme Ölçeği
(YMDÖ), Çocuklar için Genel Değerlendirme Ölçeği (ÇGDÖ), Klinik Global İzlenim Ölçeğihastalık
şiddeti (KGİÖ-HŞ) klinisyen tarafından değerlendirilmiştir. Ergenlere BDÖ-11-KF ve Saldırganlık ölçeği verilerek klinisyen eşliğinde doldurması sağlanmıştır. Veriler olgularla
görüşmeden hemen sonra toplanmıştır. Veriler t-testi, ANOVA, ki-kare, Mann Whitney-U
testi ve Pearson ve Spearman's Korelasyon Analizi kullanılarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya katılan BB olgu grubunun yaş ortalaması 15,80±1,28, katılanların %45'i
(n:9) kız, %55'i (n:11) erkek; DEHB olgu grubunun yaş ortalaması 15,13±1,25, katılanların
%20'si (n:6) kız, %80'i (n:24) erkek; kontrol grubunun yaş ortalaması 15,26±1,33, %33,33'u
(n:10) kız, %66,66'sı (n:20)i erkek olarak saptanmıştır. BB ve DEHB olgu gruplarının BDÖ-
11-KF motor dürtüsellik alt ölçek puanı ve toplam dürtüsellik alt ölçek puanı açısından
anlamlı yüksek; BB grubunun BDÖ-11-KF plan yapmama alt ölçek puanı, motor dürtüsellik
alt ölçek puanı ve toplam dürtüsellik alt ölçek puanı DEHB grubuna göre anlamlı yüksek;
ÇGDÖ puanı ile BDÖ-11-KF toplam alt ölçek puanı arasında anlamlı negatif korelasyon;
ÇDDÖ puanı ile BDÖ-11-KF toplam alt ölçek puanı arasında anlamlı pozitif korelasyon;
saldırganlık ve dürtüsellik arasında anlamlı pozitif korelasyon; BB ve DEHB grubunun
saldırganlık ölçek puanı kontrol grubuna göre anlamlı daha yüksek; ÇGDÖ puanı ile saldırganlık ölçek puanı arasında anlamlı negatif korelasyon; ÇDDÖ puanı ile saldırganlık
ölçek puanı arasında anlamlı pozitif korelasyon saptanmıştır.
Tartışma: Bulgularımız BB tanılı ergenlerin ötimik dönemde bile olsalar sağlıklı kontrollere
göre daha dürtüsel ve saldırgan olduklarını, dürtüselliğin ve saldırganlığın BB hastalarında
epizodlar arası dönemde de devam ettiğini göstermektedir. Ayrıca DEHB hastalarının da
sağlıklı kontrollere göre daha dürtüsel ve saldırgan olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Dürtüsellik, saldırganlık, BB, DEHB, ergen.

Abstract:
Objective: The purpose of this study, Bipolar Disorder (BD) who have been diagnosed and in
euthymic adolescents with Attention Deficit and Hyperactivity Disorder(ADHD) diagnosis
which is a comparison of adolescents and healthy controls impulsivity. In addition to this
assessment, it is also compared levels of aggression in groups.
Method: The study was planned as a case-control study. The research of BB study group has
occurred from 20 adolescents, ADHD group has occurred from 30 adolescents and a control
group has consisted of 30 adolescents. After consent form is signed to inform the study
subjects and the parents who accept studying; Socio-demographic Data Collection Form,
Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School Age Children Present and
Life-time (K-SADS-PL), Children's Depression Rating Scale (CDRS), Young Mania Rating
Scale (YMRS), Children's Global Assesment Scale CGAS, Clinical Global Impression-
Severity (CGI-S) were evaluated by a clinician. BIS-11-SF and Aggression Scale is given to
adolescents and is provided to fill up in company with the clinician. Data were collected
immediately after interviews with patients. Data t-test, ANOVA, chi-square, Mann-Whitney-
U test and Pearson's and Spearman's correlation analysis were used.
Findings: It is identified that the mean age of patients participating in the study BD 15.80 ±
1.28, %45 of respondents (n: 9) were female, %55 (n: 11) were male; the mean age of ADHD
study group was 15.13 ± 1.25, % 20 of respondents (n: 6) were female, %80(n :24) were
male; the mean age of control group is 15.26 ± 1.33, % 33.33 of respondents (n: 10) were
girls and %66.66 of respondents (n = 20) were males. BIS-11-SF motor impulsivity subscale
scores and in terms of total impulsivity subscales of BB and ADHD group cases is
significantly higher; BIS-11-SF do not plan subscale scores, motor impulsivity subscale
scores and total impulsivity subscale scores of BB group is significantly higher than the
ADHD group; a significant negative correlation between CGAS points and BIS-11-SF total
subscale scores; a significant positive correlation between CGAS points and BIS-11-SF total
subscale scores; significant positive correlation between aggression and impulsivity;
aggression scale score of BD and ADHD group is significantly higher than the control group;
a significant negative correlation between CGAS score and scale scores of aggression, a significant positive correlation between CGAS score and scale scores of aggression is
determined.
Discussion: Our findings shows that even if BD diagnosed adolescents are in euthymic
period, they are more impulsive and aggressive according to compared to healthy controls,
impulsivity and aggression during the period between episodes in BD patients continued. In
addition, it is showed that the ADHD patients are more impulsive and aggressive according to
the healthy controls.
Keywords: Impulsivity, aggression, BD, ADHD, adolescent.