İlkokul 1-3. sınıf düzeyinde Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersi ihtiyacına ilişkin veli görüşleri
Parents' opinions on the need for Religious Culture and Ethics Course at primary school 1-3 grade level
Yazar: SAMET EYLİ
Danışman: PROF. DR. MEHMET EMİN AY
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Felsefe ve Din Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı ilkokul 1, 2 ve 3. sınıf öğrenci velilerinin, çocukların din eğitimi/öğretimi ihtiyacına ve söz konusu sınıf düzeylerine DKAB dersinin konulması kararının uygulanabilirliğine dair görüşlerini belirlemektir. Bununla birlikte velilerin, müfredata dâhil edilmesi durumunda dersin ne tür içerik ve uygulamalara sahip olması gerektiği hakkında beklenti ve önerilerini tespit etmektir. Araştırmanın katılımcılarını 2023-2024 eğitim öğretim yılında, İstanbul ili Fatih ilçesinde bulunan ilkokullarda 1-3. sınıf düzeyinde öğrenim gören öğrencilerin velileri oluşturmaktadır. Katılımcılar her sınıf düzeyinden eşit sayıda olacak şekilde toplamda 24 veliden oluşmaktadır. Çalışma durum çalışması deseninde nitel araştırma yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada katılımcıların belirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemi ve buna bağlı olarak ölçüt örnekleme ve maksimum çeşitlilik örneklemesi yöntemleri tercih edilmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden görüşme tekniğinin kullanıldığı çalışmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmış, velilerden elde edilen bulguların analizinde betimsel analiz yöntemi tercih edilmiştir. 
Araştırmaya katılan velilere; 6-9 yaş arası çocukların din ve ahlak eğitimine ihtiyaçları, çocukların dini ve ahlaki duygu, düşünce ve davranışlarının oluşmasında okuldaki din ve ahlak öğretiminin rolü, DKAB dersinin 4. sınıftan itibaren başlatılması durumu, DKAB dersinin 1, 2 ve 3. sınıf müfredatında yer alması durumunda; dersin statüsü, dersi kimin vermesi gerektiği, dersin hangi dini ve ahlaki konuları içermesi gerektiği ve ders öğretmeni ve dersin uygulanma biçimi hakkında ne tür beklentilerinin olduğuna dair sorular yöneltilmiştir.

Araştırma sonucunda velilerin büyük bir kısmı 6-9 yaş arası çocukların din ve ahlak eğitimine ihtiyaçları bulunduğunu, çocukların dinî ve ahlaki duygu, düşünce ve davranışlarının oluşmasında okuldaki din ve ahlak öğretiminin etkin rol oynadığını ve DKAB dersinin 4. sınıftan daha önce başlatılmasını istediklerini belirtmiştir. DKAB dersinin 1, 2 ve 3. sınıf müfredatında yer alması durumunda ise; dersin statüsünün zorunlu olması ve dersi DKAB öğretmeninin vermesinin gerekliliği ifade edilmiştir. Bununla birlikte derste dini anlamda iman ve İslami konulara, ahlaki anlamda ise sevgi, saygı ve merhamet konularına öncelik verdikleri tespit edilmiştir. Ders öğretmeninden davranış bağlamında dersi sevdirmesi ve öğrencilere kızmaması, bilgi ve bilgi aktarımı bağlamında ise alanın uzmanı olma ve çocukların seviyesine uygun anlatım beklentileri olduğu anlaşılmıştır. Dersin uygulanma biçimi hakkında da çoğunlukla etkin katılım ve görsel materyal kullanımının önerildiği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Din Eğitimi, Temel Eğitim, İlkokul, DKAB Dersi

Abstract:
The aim of this research is to determine the opinions of the parents of 1st, 2nd and 3rd grade primary school students regarding the religious education/teaching needs of their children and the feasibility of the decision to include the DKAB course in the relevant grade levels. In addition, it is to determine the parents' expectations and suggestions about the type of content and practices the course should have in case it is included in the curriculum. The participants of the research consist of the parents of students studying in 1st-3rd grades in primary schools located in the Fatih district of Istanbul in the 2023-2024 academic year. The participants consist of a total of 24 parents, with an equal number from each grade level. The study was carried out using the qualitative research method in the case study design. In the study, the purposeful sampling method and accordingly the criterion sampling and maximum diversity sampling methods were preferred in determining the participants. In the study in which the interview technique, one of the qualitative research methods, was used, a semi-structured interview form was used as the data collection tool, and the descriptive analysis method was preferred in the analysis of the findings obtained from the parents.
To the parents participating in the research; The need for religious and moral education of children between the ages of 6-9, the role of religious and moral teaching at school in the formation of children's religious and moral feelings, thoughts and behaviors, the situation in which the DKAB course starts from the fourth grade, the DKAB course being included in the first, second and third grade curriculum; Questions were asked about the status of the course, who should teach the course, what religious and moral issues the course should cover, and what kind of expectations they had about the course teacher and the way the course was implemented.
As a result of the research, the majority of the parents stated that children between the ages of 6-9 need religious and moral education, that religious and moral education at school plays an active role in the formation of children's religious and moral feelings, thoughts and behaviors, and that they want the DKAB course to start before the 4th grade. In the case that the DKAB course is included in the 1st, 2nd and 3rd grade curriculum; it was stated that the status of the course should be compulsory and the course should be taught by the DKAB teacher. In addition, it was determined that they gave priority to faith and Islamic issues in the religious sense, and love, respect and mercy in the moral sense. It was understood that the course teacher is expected to make the course enjoyable in terms of behavior and not to get angry with the students, to be an expert in the field in terms of knowledge and information transfer and to explain in a way that is appropriate for the level of the children. It was concluded that active participation and the use of visual materials are mostly recommended for the implementation of the course.
Keywords: Religious Education, Basic Education, Primary School, DKAB Course