Sporcuların zihinsel dayanıklılıkları ve başa çıkma stratejileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
The investigation of the relationship between the mental resistance and the output strategies of the sports
Yazar: YUNUS ŞAHİNLER
Danışman: PROF. DR. ADNAN ERSOY
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Spor = Sports ; Spor psikolojisi = Sport psychology ; Sporcular = Sportsmen ; Zihinsel dayanıklılık = Mental toughness

Özet:
Bu çalışmanın amacı; sporcularının zihinsel dayanıklılıklarının ve başa çıkma stratejilerinin genel ve alt boyutları dahilinde farklı değişkenlere göre incelenmesidir. Araştırmaya Kütahya,  Isparta ve Burdur ilinde yaşayan 71 kadın sporcu ve 177 erkek sporcu olmak üzere toplam 248 sporcu katılmıştır. Araştırmada, katılımcılara yönelik olarak kişisel bilgi formu; Amirkhan (1990) tarafından geliştirilen, Aysan (1994) tarafından Türkçe'ye çevirisi yapılan "Başa Çıkma Stratejisi Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçeğin Sosyal Destek, Problem Çözme ve Kaçınma olarak 3 alt ölçeği vardır. Ölçekte 33 adet soru ve 3'lü Likert tipi bir değerlendirme vardır. 1-Hiç, 2-Biraz, 3-Çok olma durumunu işaret eder. Ayrıca, Madrigal vd. (2013) tarafından geliştirilen Zihinsel Dayanıklılık Ölçeği'nin (ZDÖ); Erdoğan (2016) tarafından Türkçe'ye uyarlanmış şeklinden yararlanılmıştır. Bu ölçek ise 11 adet soru ve 5'li Likert tipinden oluşmaktadır. Bunlar; 1-Kesinlikle Katılmıyorum, 2-Katılmıyorum, 3-Karasızım, 4-Katılıyorum, 5-Kesinlikle Katılıyorum. Araştırmada ölçek veri toplama tekniği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 21.0 istatistik paket programı kullanılmıştır. Frekans ve ortalama değerlerinden faydalanılmıştır. Veri toplama araçlarının normal dağılım gösterip göstermediği test edilmiştir. Normal dağılıma uygun olduğu için parametrik testlerden yararlanılmıştır. Katılımcıların demografik özelliklerine göre zihinsel dayanıklılık ve başa çıkma stratejisi alt boyutları ile ilgili çözümlemeler için bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizi olan (Anova) testi uygulanmıştır. Tek yönlü varyans analizi (ANOVA) sonrası belirlenen anlamlı farklılığın hangi gruplardan kaynaklandığını belirlemek üzere tanımlayıcı post-hoc analiz tekniklerinden Tukey HSD çoklu karşılaştırma testi yapılmıştır.  Ayrıca iki ana faktör olan zihinsel dayanıklılık ve başa çıkma stratejisi alt boyutları dahilinde Korelasyon analizi yapılmıştır.

Araştırma sonuçlarına göre, sporcuların cinsiyet değişkeni ve aylık gelir durumları ile zihinsel dayanıklılıkları arasında fark bulunmazken; sporcuların aktif olarak spor yapıp yapmama durumuna göre, spor yapma yılı ile, lisanslı olarak yaptıkları branş ile, eğitim durumları ile, duygu durumları ile zihinsel dayanıklılık durumları arasında farklılık tespit edilmiştir. Ayrıca sporcuların cinsiyet değişkeni ve aylık gelir durumları değişkeni ile başa çıkma stratejileri (alt boyutlarıyla birlikte) arasında farklılık tespit edilmezken, sporcuların aktif olarak spor yapıp yapmama durumu ile, spor yapma yılı ile, lisanslı olarak yaptıkları branş ile, eğitim durumları ile duygu durumları ile genel başa çıkma stratejileri arasında farklılık tespit edilmiştir. Son olarak; zihinsel dayanıklılık ve genel başa çıkma stratejilerinden sosyal destek durumları arasında ilişki tespit edilmezken,  zihinsel dayanıklılık ile genel başa çıkma stratejisi ve alt boyutlarından problem çözme ve kaçınma arasında ilişki tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Zihinsel Dayanıklılık, Başa Çıkma, Spor, Spor Psikolojisi

Abstract:
The aim of this study is to examine the mental endurance and coping strategies of athletes according to different variables within the general and sub-dimensions. A Toplam of 248 athletes, 71 female athletes and 177 male athletes living in Kütahya, Isparta and Burdur provinces participated in the study. In the research, personal information form for participants; The Coping Strategy Scale developed by Amirkhan (1990) and translated into Turkish by Aysan (1994) was used. The scale has 3 subscales: Social Support, Problem Solving and Avoidance. The scale has 33 questions and a 3-point Likert-type assessment. 1-None, 2-A little, 3-indicates the status of being too. In addition, the Mental Resilience Scale developed by Madrigal et al (2013); Erdoğan (2016) used the version adapted to Turkish. This scale consists of 11 questions and 5-point Likert type. These; 1-Strongly Disagree, 2-Disagree, 3-Undecided, 4-Agree, 5-Strongly Agree. Scale data collection technique was used in the study. SPSS 21.0 statistical package program was used to evaluate the data. Frequency and mean values were used. Data collection tools were tested for normal distribution. Parametric tests were used because it is suitable for normal distribution. Independent samples t-test and one-way analysis of variance (Anova) test were used for the analysis of the participants' demographic characteristics, mental resilience and coping strategy sub-dimensions. Tukey HSD multiple comparison test, one of the descriptive post-hoc analysis techniques, was performed to determine the groups from which significant difference was determined after one-way ANOVA. Correlation analysis was also performed within the two sub-dimensions of mental stability and coping strategy.

According to the results of the study, there is no difference between the gender variable and monthly income and mental endurance of the athletes; According to the status of athletes actively doing sports, the year of doing sports, with the branch they have licensed, their educational status, emotional states and mental resistance were found to be different. In addition, while there is no difference between the strategies of coping with the gender variable and monthly income status of the athletes (along with its sub-dimensions), the status of whether the athletes actively do sports, the year of doing sports, the branch they are doing under license, their educational status and their emotional states coping strategies. Finally; While there was no relationship between mental resilience and social support situations from general coping strategies, there was a relationship between mental resilience and problem solving and avoidance from general coping strategy and sub-dimensions.

Keywords: Mental Endurance, Coping, Sport, Sport Psychology