Aşırı zihinsel gezinme fenomeninin erişkin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ve bipolar bozukluk olgularında incelenmesi ve karşılaştırılması
The study and comparison of excessively mind wandering phenomania in patiens diagnosed adult attetntion deficit hyperactivity disorder and bipolar disorder
Yazar: ŞENNUR GÜNAY AKSOY
Danışman: PROF. DR. BENGİ SEMERCİ
İstanbul Arel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Zihin dalgınlığı = Mind wandering

Özet:
Bu çalışmada aşırı zihinsel gezinme fenomeninin erişkin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu hastaları ve bipolar bozukluk olgularında incelenmesi ve karşılaştırılması amaçlanmıştır.
DEHB ve bipolar bozukluk hastalarda zihinsel gezinmenin değerlendirilmesi için İngiltere'de Philip Asherson tarafından 2016 yılında geliştirilen Aşırı Zihinsel Gezinme Ölçeği (Excessively Mind Wandering Scale) kullanılmıştır. Ölçeğin Türkçe geçerlilik ve güvenirlilik çalışması daha önce araştırmacı tarafından gerçekleştirilmiştir (Günay Aksoy ve diğerleri, 2019). Ölçeğin geçerlilik ve güvenirlilik çalışması dışında daha önce Türkiye'de kullanıldığı araştırma olmadığından tez içinde geçerlilik ve güvenirlik çalışmasına ilişkin veriler sunulmuştur. Ölçeğin Cronbach's Alpha değeri (α) ,826 dir.
Aşırı zihinsel gezinmenin erişkin DEHB ve bipolar bozukluk hastalarında karşılaştırılması amacıyla; erişkin DEHB tanısı almış ve psikiyatri polikliniğinde takibi yapılan 93 hasta, bipolar bozukluk tanısı almış ve remisyonda olan, psikiyatri polikliniğinde takibi yapılan 85 hasta ile rastgele seçilmiş 111 normal popülasyon arasında karşılaştırma yapılmıştır.
Aşırı zihinsel gezinme açısından üç grup arasında yapılan. karşılaştırmada, bipolar bozukluk ve normal popülasyona göre DEHB lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Buna göre aşırı zihinsel gezinmeler DEHB hastalarında, bipolar bozukluk tanısı almış hastalara göre ve normal popülasyona göre daha yüksektir. Aşırı zihinsel gezinme açısından bipolar bozukluk ve
ii
normal popülasyon arasında ise anlamlı bir farklılık bulunmamıştır (p=,268; p>,05). Aşırı zihinsel gezinmelerin DEHB ye özgü ve ayırt edici bir fenomen olduğu sonucuna varılabilir.
Anahtar Kelimeler: Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu, Bipolar Bozukluk, Aşırı Zihinsel Gezinme

Abstract:
We aimed to explore and compare excessively mind wandering phenomena observed in adult ADHD and bipolar disorder patients .
İn order to asses "mind wandering" Excessively Mind Wandering Scale has been used. This scale was developed by Philip Asherson in 2016. The transliteral eqiuvalence, validity and turkish norm study has been performed previoulsy by researcher (Günay Aksoy ve diğerleri, 2019) and also datas of of the validity and norm study is also presented here.
İn order to compare excessively mind wandering phenomena in Adult ADHD and Bipolar Disorder, 93 patients diagnosed as Adult Adhd were compared with 85 patients diagnosed with Bipolar Disoder in remission in psychiatry outpatient setting and randomly selected 111 healthy controls were assesed.
Comparison of the results from this 3 group revealed that excessive mind were statsitically significantly common in Adult ADHD compared with healthy controls imposing highly discriminatory for this disorder wheras excesively mind wandering were not significantly correlated with scores obtained both form Bipolar Disorder and Healthy Control (p=,268; p>,05). Mind wandering can be proposed as a discriminatory phenomna observed in Adult ADHD.
Key Words: Adult Attenton Deficit Hyperactivity Diosrder, Bipolar Disorder ; Excessively Mind Wandering