İnsülin kullanan diyabet hastalarında hipoglisemi korkusu ve yaşam kalitesi
Fear of hypoglycemia and quality of life in diabetic patients using insulin
Yazar: EZGİ ERTAŞMIŞ
Danışman: DOÇ. DR. SELDA ÇELİK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma, insülin kullanan tip 2 diyabetli hastalarda hipoglisemi korkusu ve yaşam kalitesini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı olarak gerçekleştirilen araştırma, 16 Şubat 2023-30 Nisan 2023 tarihleri arasında bir devlet hastanesinin diyabet polikliniğine başvuran ve araştırmaya dahil edilme krtiterlerini karşılayan 210 insülin kullanan tip 2 diyabet hastası üzerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler 'Hasta Bilgi Formu', 'Hipoglisemi Korku Ölçeği' ve 'SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği' kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen veriler IBM SPSS Statistics v23.0 programında p<0,05 anlamlılık seviyesinde ve %95 güven düzeyinde analiz edilip raporlanmıştır.
Bulgular: Çalışmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 51,21±5,19 yıldır. Hastaların %51,4'ü kadın, %69'u evli, %60,5'i ilköğretim mezunu, %54,3'ü herhangi bir işte çalışmamaktadır. Diyabetli bireylerin hastalık süresi ortalaması 6,67±1,49 yıldır. Çalışmada, diyabetli bireylerin Hipoglisemi Korku Ölçeği toplam puan ortalamasının 49,02±4,13, davranış alt boyutu puan ortalamasının 24,01±3,11 ve kaygı alt boyutu puan ortalamasının 25,00±4,70 olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği alt boyut puan ortalamaları incelendiğinde, fiziksel fonksiyon için 74,90±10,56, fiziksel rol güçlüğü için 60,00±25,08, emosyonel rol güçlüğü için 69,04±29,13, enerji için 44,92±6,07, mental sağlık için 43,63±5,06, sosyal fonksiyon için 56,54±11,61, ağrı için 60,29±8,41 ve genel sağlık algısı için 43,54±5,80 olduğu tespit edilmiştir. Hipoglisemi Korku Ölçeği'nde alınan puan arttıkça bireylerin yaşam kalitesinin düştüğü görülmüştür (p<0,05). Regresyon analizinde hipoglisemi korkusunun fiziksel fonksiyon, fiziksel rol güçlüğü, emosyonel rol güçlüğü, enerji ve genel sağlık algısı üzerinde yordayıcı olduğu belirlenmiştir.
Sonuç: İnsülin kullanan diyabetli bireylerin hipoglisemi korkusu ve yaşam kalitesi düzeylerinin sağlık profesyonelleri tarafından değerlendirilerek diyabetin akut komplikasyonu olan hipoglisemiye dikkat çekilmesi, düzenli olarak eğitimlerde ele alınması önerilmektedir.

Abstract:
Aim: This study was conducted to determine the fear of hypoglycaemia and quality of life in patients with type 2 diabetes using insulin.
Materials and Methods: The descriptive study was conducted on 210 insulin-using individuals with type 2 diabetes who applied to the diabetes outpatient clinic of a state hospital between February 16, 2023 and April 30, 2023 and met the inclusion criteria for the study. Data were collected using the 'Patient Information Form', 'Hypoglycemia Fear Scale' and 'SF-36 Quality of Life Scale'. The data obtained were analyzed and reported in the IBM SPSS Statistics v23.0 program at the p<0.05 significance level and 95% confidence level.
Results: The mean age of the individuals participating in the study was 51.21±5.19 years. 51.4% of the patients were women, 69% were married, 60.5% were primary school graduates, 54.3% were unemployed. The mean disease duration of individuals with diabetes is 6.67±1.49 years. The study determined that individuals with diabetes had a total score of 49.02±4.13 on the Fear of Hypoglycemia Scale, 24.01±3.11 in the behavior sub-dimension and 25.00±4.70 in the anxiety sub-dimension. When the SF-36 Quality of Life Scale subscale mean scores of the participants were examined, it was observed that 74.90±10.56 for physical function, 60.00±25.08 for physical role difficulty, 69.04±29.13 for emotional role difficulty, 44.92±6.07 for vitality, 43.63±5.06 for mental health, 56.54±11.61 for social function, 60.29±8.41 for pain and 43.54±5.80 for general health perception. It was observed that the quality of life of the individuals decreased as the score on the Hypoglycemia Fear Scale increased (p<0.05). In the regression, it was determined that fear of hypoglycemia was predictive of physical function, physical role difficulty, emotional role difficulty, vitality and general health perception.
Conclusion: It is recommended that fear of hypoglycemia and quality of life levels of individuals with diabetes using insulin should be evaluated by health professionals, attention should be drawn to hypoglycemia, which is an acute complication of diabetes, and it should be addressed regularly in trainings.