Türkiye'den Almanya'ya gerçekleştirilen göçlerin mutfak kültürü açısından değerlendirilmesi
Evaluation of migrations from Turkey to Germany in terms of culinary culture
Yazar: BÜŞRA SAĞDIÇ
Danışman: DOÇ. DR. MENEKŞE CÖMERT
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts

Özet:
Göçler, göç edilen ülkelerde kültürel zenginliğin gelişmesine önemli katkılar sunmaktadır. Göç eden bireylerin sahip olduğu kültürel normlar, yeni yaşam alanında sosyal hayatın şekillenmesinde rol oynayabilmektedir. Bu durum göç eden bireylerin ve göç edilen bölgedeki bireylerin çeşitli yönlerden etkileşimi ile sonuçlanabilmektedir. Mutfak kültürü de bireylerin beraberinde götürdüğü kültürel ögelerden birini temsil etmektedir. Mutfak kültürüne dair ögelerin farklı kültürlere açık bir şekilde sunulduğu mekânlar olarak restoranların bu etkileşim sürecinde önemli bir yere sahiptir. Türkiye'nin en çok göç verdiği ülke olan Almanya'da faaliyet gösteren Türk restoranları da bu kültürel etkileşim alanlarından biridir. Bu araştırma Almanya'da faaliyet gösteren Türk restoranlarının, Türk mutfak kültürünü yaşatma ve yansıtma biçimlerini detaylandırmak, Almanya'da yaşayan Türk göçmenlerin dışarıda yeme alışkanlıkları ile Türk restoranları hakkındaki görüşlerinin incelemek, Almanların dışarıda yeme alışkanlıkları ve Türk restoranları ile potansiyel etkileşimini detaylı bir şekilde ele almak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Tümevarım yaklaşımı ile yürütülen bu araştırmada, nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın desenini nitel araştırma desenlerinden biri olan durum deseni oluşturmaktadır. Araştırma Almanya'nın Türk nüfus yoğunluğu en fazla olan Nordrhein-Westfalen eyaletindeki Türk restoran sahipleri ve/veya şefleri, bu bölgede yaşayan Türk göçmenler ve Alman bireyler ile görüşmeler gerçekleştirilerek yürütülmüştür. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin analizinde tema analizi, içerik analizi ve betimsel analiz yöntemlerinden faydalanılmıştır. Araştırma kapsamında 3 ana tema, bu temalara ait kodlar ve alt kodlar belirlenmiştir. Araştırmanın ana temaları; restoranların Türk mutfak kültürünü yaşatma ve yansıtma biçimleri, Türk göçmenlerin dışarıda yeme alışkanlıkları ile Türk restoranlarının bu alışkanlıklardaki yeri, Almanların dışarıda yeme alışkanlıkları ve Türk restoranlarının bu alışkanlıklardaki yeri başlıklarını kapsamaktadır. Araştırmada Almanya'da faaliyet gösteren Türk restoranlarının Türk mutfak kültürüne dair bir tanıtım motivasyonuna sahip olmadığı, Türk yemeklerinin ticari ürünler olarak benimsendiği ve bu restoranlarda öne çıkan yemeklerin belirli yemekler ile sınırlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Restoranlarda sunulan popüler yiyeceklerin Alman damak tadına uyarlama sonucu füzyon bir hâl aldığı belirlenmiştir. Türk mutfak kültürü ögelerinin çeşitli değişiklere uğraması söz konusuyken Alman mutfak kültürünün Türk mutfak kültüründen etkilenmediği saptanmıştır. Alman bireylerin Türk restoranlarını genellikle tercih etmediği ve bu durum üzerinde Türk restoranlarının sınırlı ürünlerle ilişkilendirilmesinin etkili olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Migrations make important contributions to the development of cultural richness in the countries of migration. The cultural norms of migrating individuals can play a role in shaping social life in the new living space. This situation may result in the interaction of migrating individuals and individuals in the migrated region in various aspects. Culinary culture also represents one of the cultural elements that individuals take with them. Restaurants have an important place in this interaction process as places where elements of culinary culture are openly presented to different cultures. Turkish restaurants operating in Germany, the country to which Turkey emigrates the most, are one of these areas of cultural interaction. This research is to detail the ways in which Turkish restaurants operating in Germany keep alive and reflect Turkish culinary culture, to examine the eating out habits of Turkish immigrants living in Germany and their opinions about Turkish restaurants, and to discuss in detail the eating out habits of Germans and their potential interaction with Turkish restaurants. was carried out for the purpose. In this research conducted with an inductive approach, qualitative research method was used. The design of the research is the situation design, which is one of the qualitative research designs. The research was conducted by interviewing Turkish restaurant owners and/or chefs, Turkish immigrants living in this region, and German individuals in the Nordrhein-Westfalen state, which has the highest Turkish population density in Germany. Theme analysis, content analysis and descriptive analysis methods were used in the analysis of the data obtained within the scope of the research. Within the scope of the research, three main themes, codes and sub-codes belonging to these themes were determined. The main themes of the research are; It covers the titles of the way restaurants keep alive and reflect Turkish culinary culture, the eating out habits of Turkish immigrants and the place of Turkish restaurants in these habits, the eating out habits of Germans and the place of Turkish restaurants in these habits. The research concluded that Turkish restaurants operating in Germany do not have a promotion motivation for Turkish culinary culture, Turkish dishes are adopted as commercial products, and the prominent dishes in these restaurants are limited to certain dishes. It has been determined that popular foods served in restaurants have become fusion as a result of adaptation to the German palate. While elements of Turkish culinary culture have undergone various changes, it has been determined that German culinary culture is not influenced by Turkish culinary culture. It was concluded that German individuals generally do not prefer Turkish restaurants and that the association of Turkish restaurants with limited products is effective on this situation.