İBB Şehir Tiyatroları'nın kültür politikaları bağlamında incelenmesi
An overview to İstanbul Metropolitan Municipality Theatres in context of culture policies
Yazar: EFE YEŞİLAY
Danışman: DOÇ. DR. SEZA SİNANLAR USLU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı / Sanat ve Tasarım Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Kültür = Culture ; Kültür politikası = Cultural policy ; Kültür yönetimi = Cultural management ; Milli kültür = National culture ; Milli kültür politikası = National culture policy ; Tiyatro = Theatre ; Türk tiyatrosu = Turkish theatre ; İstanbul Büyükşehir Belediyesi = Istanbul Metropolitan Municipality ; İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları = İstanbul Metropolitan Municipality City Theatre

Özet:
İstanbul'un kültür kurumları arasında kültür ve sanat tarihimiz açısından birçok
gelişmeye vesile olan İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları, kentin kültür
yaşamı açısından önemli bir araştırma konusu olmuştur. Bu yüksek lisans tez
çalışmasının amacı da İstanbul'un kültür yaşamında önemli bir yere sahip olan Şehir
Tiyatroları'nı kültür politikaları bağlamında incelemektir. Bu bağlamda Darülbedayi
adını aldıktan sonra sırasıyla Şehir Tiyatrosu ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir
Tiyatroları adını almasıyla kurumun yaşadığı dönüşümler, üretilen eserler ve Türk
tiyatrosuna kazandırdığı sanatçılar, kültür yönetimi ve kültür ürünü bağlamında ele
alınmıştır. I. Dünya Savaşı'nın arifesinde 1914 yılında kurulan kurum, günümüze
kadar ulaşan tarihi ile Türk tiyatrosunda ulusal bir dil oluşturma amacında önemli
girişimlerde bulunmuştur. 1914 yılının kültür ve sanat anlayışına zemin oluşturan
Tanzimat dönemi ile başlayan yönelimi, kurumun kültür anlayışını idrak edebilmek
için incelemek önemlidir. Bu nedenle söz konusu tez çalışması kurumun oluşumunda
önemli bir payı olan Geleneksel Türk Tiyatrosu ile Tanzimat dönemi anlayışı
çerçevesinde 1914 yılından başlayarak günümüze kadar ulaşan süreci kapsamaktadır.
Osmanlı İmparatorluğu'nun ve Türkiye Cumhuriyeti'nin en zengin şehri olan
İstanbul, toplumun kültürel yönelimini ve sanat bilincinin oluşmasında şüphesiz ki
önemli bir rol oynamıştır. Bu sebeple ülke yönetiminin kültür politikaları ve İstanbul
Büyükşehir Belediyesi'nin kültür yönetimi anlayışını ortaya koymak adına
çalışmanın ana konusu olan Şehir Tiyatroları, önemli bir yere sahiptir. Belediye
yönetiminin kültür anlayışı ile ilintili olarak ilerleme sağlayan kurum, sanatın
doğasında olan muhalif tarafı ile özgünlüğünü korumuş ve İstanbul'un kültür
envanteri içinde en önemlilerden biri olarak kültür yönetimi ve kültür politikaları
açısından değerlendirilecek önemli bir örnek olmuştur.

Anahtar Kelimeler: İBB Şehir Tiyatroları, Darülbedayi, Kültür Politikaları, Kültür
Yönetimi, Milli Kültür Şuraları

Abstract:
Among the cultural institutions of Istanbul, Istanbul Metropolitan Municipality
Theatres, which has been instrumental in many developments with regards to our
culture and art history, has been an important research subject in terms of the cultural
life of Istanbul. The purpose of this master thesis is to examine the City Theaters,
which have an important place in the cultural life of Istanbul, in the context of
cultural policies. In this context, the transformations of the institution by taking first
the name Darülbedayi and respectively Istanbul City Theatre and Istanbul
Metropolitan Municipality Theatre, the works it produced and the artists it brought in
Turkish Theatre were discussed in the context of culture management and culture
product. Established in 1914 on the eve of World War I, the institution has made
important attempts to create a national language in Turkish theater by the help of its
history reaching up today. In order to comprehend the cultural of the institution, it is
important to examine the orientation that started with the Tanzimat era, which formed
the basis for the culture and art of 1914. The richest city of the Ottoman Empire and
the Republic of Turkey, Istanbul, has undoubtedly played an important role in the
formation of the community's cultural orientation and awareness of art. For this
reason, City Theaters, which is the main subject of this study, has an important place
in order to reveal the cultural policies of the country's administration and the cultural
management understanding of the Istanbul Metropolitan Municipality. The
institution, which has progressed in relation to the understanding of culture of the
municipal administration, has preserved its originality with its opposition in nature
and has become an important example to be evaluated in terms of cultural
management and cultural policies as one of the most important in Istanbul's cultural
inventory.

Key words: İstanbul Metropolitan Municipality Theatres, Darülbedayi, Culture
Policies, Culture Management, National Cultural Councils