Uluslararası ilişkilerde öteki kavramı ve avrupa birliği ile islam konferansı örgütünün 2002 istanbul buluşmasında türk modeli söylemi
The concept of the other in international relationship and european union-organisation of the islamic conference 2002 istanbul meeting, turkish model discourse
Yazar: İRFAN ÇİFTÇİ
Danışman: PROF.DR. TOKTAMIŞ ATEŞ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Bu tezde, öteki kavramı ve algısı, çeşitli görünümleriyle antik dönemden postmodern zamanlara kadar siyasi tarih, uluslararası ilişikler, sosyoloji ve iletişim bilimlerinin yöntem ve birikimlerinden yararlanılarak çoğulcu ve eleştirel bir bakış açısıyla araştırılmaktadır.Çalışmanın birinci ve ikinci bölümlerinde siyasal ötekileştirme ve medeniyetler arası ilişki kavramlarının küreselleşme sürecinde nasıl biçimlenmekte olduğu ve uluslar arası ilişkileri nasıl etkilediği incelenmektedir. Son iki bölümde ise söylem analizi yöntemiyle İstanbul Buluşmasını ortaya çıkaran söylemsel koşullar ve Türk Modeli'nin nasıl algılandığı irdelenmiştir.Amaç, özellikle Batı dışı toplumlardaki modern dönemle gelen `ötekileştirme ve çatışma' tezlerine karşı XX. yüzyılın özgün bir siyasal sentezi olan `Türk Modeli'nin gerçekliğini ve onu uluslararası kamuoyunun gündemine getiren söylemsel koşulları ortaya koyarak soruşturmaktır. Bu çalışmada disiplinler arası bir araştırma çabası içine girişilerek bir vaka çalışması/case study analizi yapılmaya çalışılmıştır. Toplantının içeriği incelendiğinde 11 Eylül 2001 sonrasında ABD merkezli medyada birbirinin tarihsel ötekisi olarak konumlandırılan (Hıristiyan) Batı/Avrupa ve (Müslüman) Doğu/Ortadoğu'nun temsili örgütleri AB ve İKÖ ülkelerinin 12?13 Şubat 2002'de İstanbul Buluşması onların öngördüğü çatışmanın değil, uyumun buluşması olduğu sonucuna varılabilmektedir. Biz ve onlar vurgusu yerine gelişen bu söylemlerde `Türk Modeli' ile onun tarihsel referansı bağlamında İstanbul Ruhunun başat kavramlar olarak dillendirildiği saptanmıştır.Umulur ki bu tezle birlikte, modern zamanlarda kurulan emsalleri içinde yaşayan tek örnek olan ve hem içinde bulunduğu medeniyet havzası ve hem de dünya için kritik önemdeki özgün kuruluş paradigması ve gelişimiyle Türk Modeli bir siyasal ve tarihsel gerçeklik olarak daha iyi anlaşılacaktır.

Abstract:
In this study, the term the other and its concept has been examined in a pluralist and critical manner by the help of the methods and the accumulation of the political history from the ancient to the postmodern times, international relationships, sociology and communication sciences.In the first and the second chapters, it has been analized how the terms political otherness and relationship between civilizations was shaped in the globalization period and how it affected the international relationship. In the last two chapters, the discoursive effects which was resulted in İstanbul Meeting and how the Turkish Model was perceived has been examined by the discourse analize method.The aim is, to make a research by putting forward the reality of the Turkish Model and the discoursive effects that carries it to the international public opinion which is an original politic synthesis of the XX th century against the ?other and conflict? thesis of the modern period of mainly the non-western societies. In this study, it was afforded to make a case study analise and examination, by using an interdisciplinary examination method. When the concept of the meeting was analized, it was seen that, the symbolic organizations of theWest/ Europe (Chiristian) and East / Middle East (Muslim), the EU and ICO countries which was situated as the historical verse of eachother, in the USA centered media after September 11, in 2001, on the contrary, made a meeting of harmony on the 12-13rd of February.In these discourses, instead of We and They, it is found out that Turkish Model and as its historical reference Soul of İstanbul were used.It is hoped, by the help of this study, the Turkish Model, which is the unic living example of its established similars in modern times and which has a great importance both for its own civilization and the world, will be understood better as a political and historical reality.