Sosyal bilgiler değerler öğretiminde edebi ürünlerin kullanılması: ontaigne'in denemeler örneği
Social studies using literary products in teaching values: The example of Montaigne's essays
Yazar: KADİR YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. NİHAT KARAER
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Bilimler ve Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Birlik ve beraberlik duygusu içerisinde var olan toplumların temel ögesi sahip oldukları değerlerdir. Bu çalışmanın amacı Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı'nda belirlenen 18 değeri, Montaigne'nin kaleme aldığı Denemeler eseri içerisinde yer alma durumunu incelemek ve yorumlamaktır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi kullanılmıştır. Yazılı materyallerin incelenerek hedeflenen olgularla ilgili bilgi edinme süreci, doküman incelemesi olarak adlandırılır. Araştırmanın veri kaynağını Michel De Montaigne'nin yazdığı Denemeler isimli eseri oluşturmaktadır. Çalışma verilerinin çözümlenmesi aşamasında içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. İçerik analizindeki temel hedef, veri setinin tanımlanması ve içindeki gerçek anlamların keşfedilerek yorumlanmasıdır. Bu bağlamda Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı değerleri açısından Denemeler eseri incelenmiştir. Bulgular kısmında Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı ve Denemeler eserindeki ortak değerler yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda Denemeler eserinin, Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı değerlerinin tamamını içerdiği tespit edilmiştir. Eserde en çok adalet ve dürüstlük değerine yer verildiği ve onu takiben sırasıyla özgürlük, bilimsellik, estetik, vatanseverlik, çalışkanlık, aile birliğine önem verme, saygı, yardımseverlik, sevgi, sorumluluk, tasarruf, eşitlik, barış, duyarlılık, bağımsızlık ve dayanışma değerleri saptanmıştır. Çalışma sonucunda en fazla adalet ve dürüstlük değerinin saptanması Montaigne'nin Toulouse Üniversitesinde hukuk eğitimi alması ile ilişkilendirilmiştir. Öte yandan deneme türü içten ve samimi bir edebi türdür. Bu türün yaratıcısı olarak Montaigne eserinde kendini tanımaya çalışarak dürüstlüğe önem vermiştir. Özgürlük, bilimsellik ve estetik değerlerinin eserde yoğun olarak işlenmesi Montaigne'nin aydınlanma çağı şahsiyetlerinden biri olması açışından yorumlanmıştır. Araştırmanın öneriler kısmında Denemeler eserinin Sosyal Bilgiler değer öğretiminde kullanılabileceğine dair önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The essential element of societies that exist in a sense of unity and solidarity is their values. This study examines and interprets the inclusion of 18 values determined in the Social Studies Curriculum in Montaigne's Essays. Document analysis, one of the qualitative research methods, was used in this study. The process of obtaining information about the targeted phenomena by examining written materials is called document analysis. The study's data source is Michel De Montaigne's work titled Essays. The content analysis method was used to analyse the study data. The main goal of content analysis is to define the data set and discover and interpret its real meanings. In this context, the work "Essays" was analysed regarding the values of the Social Studies Curriculum. The findings section interprets the common values in the Social Studies Curriculum and the work of Essays. As a result of the research, it was determined that the work "Essays" contains all the values of the Social Studies Curriculum. It was determined that the values of justice and honesty were mostly included in the work, followed by freedom, scientificity, aesthetics, patriotism, industriousness, giving importance to family unity, respect, benevolence, love, responsibility, saving, equality, peace, sensitivity, independence, and solidarity. As a result of the study, the highest values of justice and honesty were associated with Montaigne's law education at Toulouse University. On the other hand, the essay is a sincere and candid literary genre. As the creator of this genre, Montaigne gave importance to honesty by trying to recognise himself in his work. The fact that the values of freedom, scientificity, and aesthetics were intensively treated in the work was interpreted in terms of Montaigne being one of the personalities of the Age of Enlightenment. In the suggestions section of the research, suggestions were made that the work of Essays can be used in Social Studies value teaching.