Pay alım teklifine dayalı çıkarma ve satma hakkı
The squeeze out and sell out rights based on takeover bids
Yazar: FİRDEVS ARSLAN
Danışman: PROF. DR. BURAK ADIGÜZEL
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Halka açık anonim ortaklarda ortaklıktan çıkarma ve satma haklarına Türk hukukunda ilk defa 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 27. maddesinde yer verilmiştir. Hakların kullanılmasına ilişkin usul ve esaslar ise II-27.3 sayılı Ortaklıktan Çıkarma ve Satma Hakları Tebliğ ile düzenlenmiştir. Düzenlemeler ortaklık paylarının ve oy haklarının büyük kısmını elde eden hâkim ortağın, tam hâkimiyeti elde ederek ortaklık yapısını, azınlık pay sahiplerinin engeli ile karşılaşmadan şekillendirmesine ve ortaklığın halka açıklık statüsünü sonlandırarak borsa kotundan çıkmasına olanak sağlamıştır. Bunun yanı sıra hâkim ortak karşısındaki etkisini kaybetmiş olan azınlık pay sahiplerine ortaklıktan çıkarma hakkının karşı yansıması olarak satma hakkı tanınarak, bir zarara uğramadan paylarını hâkim ortağa satarak ortaklıktan çıkma imkânı getirilmiştir. Böylece çoğunluk-azınlık pay sahipleri arasında menfaat dengesi kurularak ortaklık işleyişinin devamı gözetilmiştir.
SerPK'nın 27. maddesine kaynak teşkil eden temel düşünce kendini 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nda da göstermektedir. Bu kapsamda çoğunluk pay sahiplerinin azınlıkta kalan pay sahiplerini ortaklıktan çıkarmasını ya da azınlık pay sahiplerinin paylarını çoğunluk pay sahiplerine satarak ortaklıktan çıkmasını sağlayan düzenlemeler, halka açık ortaklıklarda uygulama alanı bulmaktadır.
Tezimizde esas alınan temel hususlar, SerPK m. 27 hükmü ile dayanak bulan ortaklıktan çıkarma ve satma haklarına ilişkin sistemin tanıtılması, SerPK ve TTK'da yer alan benzer müesseseler ile karşılaştırılarak Türk hukukundaki yerinin tespit edilmesi, ortaklıktan çıkarma ve satma hakkının doğumuna sebep olan hususların incelenmesi ve bunlardan biri olan ve pay alım teklifine dayalı ortaya çıkan ortaklıktan çıkarma ve satma hakkının değerlendirilmesi ile birlikte ortaya çıkan Kanun ve ikincil düzenlemelerindeki eksikliklere çözüm aranmasıdır.
Anahtar Kelimeler: Sermaye Piyasası Hukuku, Halka Açık Anonim Ortaklık, Pay Alım Teklifi, Çıkarma Hakkı, Satma Hakkı.

Abstract:
For the first time in Turkish law, the rights of squeeze and sell-out of public companies are included in Law No.6362 on Capital Market Law. Article 27. The procedures and principles regarding the exercise of the rights are regulated with the Communiqué No. II-27.3 on the Right to Squeeze and Sell- Out. The regulations allowed the controlling shareholder, who obtained the majority of the partnership shares and voting rights, to obtain full dominance and shape the company structure without encountering the obstacle of the minority shareholders, and the company was delisted from the stock market by terminating its free float status. In addition, minority shareholders, who have completely lost their influence in the face of the controlling company, were given the right to sell as a counter-reflection of the right to withdraw from the company, and it was possible to exit the company by selling their shares to the controlling partner without incurring a loss. Thus, the continuation of the operation of the company was pursued by establishing a balance of interests between the majority-minority shareholders.
The basic idea, which is the source of Article 27 of the Capital Markets Law, also shows itself in the Turkish Commercial Code No. 6102. In this context, regulations enabling majority shareholders to squeeze out the remaining minority by compelling them to sell their securities, or for minority shareholders to exit the company by selling their shares to majority shareholders, also find application in public company.
The main issues on which our work is based, the introduction of the system regarding the squeeze out-sell out right from company which is based on the provision of Article 27 of the Capital Markets Law, determining its place in Turkish law by comparing it with similar institutions in the Capital Markets Law and Turkish Commercial Code, examination of the issues that cause the birth of the squeeze out-sell out right from company and searching for a solution to the deficiencies in the Law and secondary regulation that emerged with the evaluation of the the squeeze out-sell out right from company, which is one of them, based on the takeover bid.
Keywords: Capital Market Law, Public Company, Takeover Bid, Squeeze-out Right, Sell-out Right