Türk gelir vergisinin iktisadi açıdan değerlendirilmesi
Economical evaluation of Turkish income tax
Yazar: ALİ ÖNDER
Danışman: PROF.DR. GÜNERİ AKALIN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Günümüzde bir çok ülke artan oranlı gelir vergisi sisteminde reform yapmaktadır. Bu reformların temel amacı, artan oranlı gelir vergisi sistemini piyasa ekonomisiyle uyumlaştırmaktır. Çünkü globalizasyon ve sermaye hareketliliğinin artması, artan oranlı gelir vergisinin piyasa ekonomisiyle ne kadar uyumlu olduğu sorusunun daha fazla sorulmasına neden olmaktadır. Bununla birlikte düz oranlı gelir vergisinin, Rusya, Litvanya, Slovakya, Ukrayna, Romanya, Gürcistan gibi ülkelerde başarılı uygulaması ve bu uygulamanın ekonomiye olumlu etkileri, Nordik Dual Gelir Vergisi sisteminin OECD gibi uluslararası kuruluşlar tarafından diğer ülkelere tavsiye edilmesi, harcama vergisi, düz oranlı gelir vergisi, dual gelir vergisi ve kurumlar vergisi ile gelir vergisinin birleştirilmesini savunanları cesaretlendirmiştir. Dolayısıyla ülkemizde de artan oranlı gelir vergisinde reform yapılması gerektiği bir çok iktisatçı tarafından dile getirilmeye başlamıştır. Bu çalışmanın ilk bölümünde; Türk gelir vergisinin ve oran yapısının tarihsel gelişimi anlatılarak, gelir vergisi ile ilgili oransal büyüklükler çizelgeler halinde gösterilerek, gelir vergisinin yıllara göre Gayri Safi Milli Hasıla ve vergi gelirleri içindeki payları yorumlanacaktır. Diğer taraftan verginin tanımından başlayarak, gelir vergisinin iktisadi analizinde kullanılan kavramların açıklaması yapılacaktır. ikinci bölümde; Türk gelir vergisinin, birinci bölümde anlatılan kavramlardan faydalanılarak, iktisadi değerlendirmesi yapılacaktır. Bu bağlamda; gelir vergisinin yönetim ve uyum maliyetleri ile birlikte, emek arzına, tasarruflara ve yatırımlara olan etkisi sorgulanacak, Türk gelir vergisine ilişkin bulgular değerlendirilecektir. Ayrıca Türk gelir vergisine ilişkin veriler OECD ülkeleri ile karşılaştırılarak analiz edilecektir. Diğer taraftan gelir vergisinin emek arzı, tasarruflar, yatırımlar, büyüme ve kalkınma, enflasyon, vergiden kaçınma ve sosyal güvenlik sitemi ile ilişkileri tartışılacaktır.Üçüncü bölümde ise, Türk gelir vergisinin genel bir değerlendirilmesi yapılarak, Avrupa Birliği ile uyumlaştırılması ele alınacaktır.Anahtar Sözcükler? Türk Gelir Vergisi, Gelir Vergisi.

Abstract:
Today, many countries have been reforming in the progressive income tax system. The fundamental purpose of these reforms is to make progressive income tax system compatible with market economy. Because, the increasing of globalization and capital mobility causes the question that how the progressing rate income tax is compatible with market economy to be asked more. Nonetheless, the successful implementation of flat rated income tax in the countries such as Russia, Lithuania, Slovakia, Ukraine, Romania, Georgia and positive effects of this implementation to the economy and Nordic Dual Income Tax system's being recommended to the other countries by international institutions such as OECD has encouraged the people who defend expenditure tax, flat rated income tax, dual income tax and the integration of corporation tax and income tax. Consequently, many economists have began to utter that reform should be carried out in the progressive income tax also in our country. In the first section of this study, explaining historical development of Turkish income tax and rate structure, displaying income tax and proportional sizes as charts, the shares of income tax in Gross National Product and tax revenues according to years shall be interpreted. On the other hand, beginning from the definition of tax, concepts used in the economical analysis of income tax shall be explained. In the second section, taking advantage of the concepts explained in the first section, income tax shall be analyzed economically. In this context, the costs of administration and compliance of income tax as well as its effects to labor supply, savings and investments shall be interrogated and the findings regarding Turkish income tax shall be evaluated. Moreover, the data concerningTurkish income tax shall be analyzed by being compared to OECD countries. On the other hand, the relationships of income tax with labor supply, savings, investments, growth and development, inflation, tax-avoiding and social security system shall be discussed. In the third section, by making a general evaluation of Turkish income tax, its being made compatible with European Union will be discussed. Key Words? Turkish Income Tax, Income Tax.