İnsan retinal glia hücrelerinde glutamat eksitotoksisitesine karşı sarı kantaron (Hypericum perforatum) özütleri, hiperisin ve hiperforinin etkisi
The effect of St. John's wort (Hypericum perforatum) extracts, hypericin and hyperforin against glutamate induced excitotoxicity in human retinal glial cells
Yazar: HİLAL METİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLI UĞURLU BAYARSLAN
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Glutamat = Glutamates ; Hiperforin = Hyperforin ; Hiperisin = Hypericin ; Hypericum perfoliatum = Hypericum perfoliatum ; Müller hücreleri = Müller cells ; Retina = Retina ; Sarı kantaron = Hypericum perforatum

Özet:
Retina, göz yuvarlağının en iç tabakasını oluşturan ve ışık enerjisinin sinir iletisine dönüştüğü bir dokudur. Müller hücreleri, retinanın nöronları destekleyen ana glia hücreleridir. Retina boyunca uzanan Müller hücreleri hem kan damarları hem de nöronlar ile yakın temas halindedir. Müller hücreleri bu konumundan dolayı retina homeostazına, retina yapısına ve fonksiyonuna katkıda bulunan farklı işlevleri gerçekleştirebilmektedir. Müller hücrelerinin önemli işlevlerinden bir diğeri de glutamat gibi nörotransmitterlerin alınması ve geri dönüştürülmesidir. Glutamat, merkezi sinir sisteminin ana uyarıcı nörotransmitterlerinden biridir. Anormal glutamat salınımı, glutamat reseptörlerinin aşırı uyarılmasına ve eksitotoksisite olarak bilinen hücre ölümüne yol açar. Glutamatın aşırı salınımı ile ortaya çıkan oksidatif strese bağlı olarak Müller hücrelerindeki fonksiyon bozukluğu, diyabetik retinopati, glokom gibi retinal hastalıkların patogenizini destekleyen toksisiteye yol açabilir. Sarı kantaron olarak bilinen Hypericum perforatum, Hypericaceae familyası içerisinde yer alan çok yıllık otsu bir bitkidir. Farmakolojik ve klinik çalışmalar, sarı kantaron özütlerinin antidepresan, antiinflamatuar, antimikrobiyal, antikanser, antioksidan ve nöroprotektif aktiviteleri  olduğunu göstermiştir. Bu çalışmada, sarı kantaron özütleri (su, etil asetat, metanol), sarı kantaron yağı, hiperisin ve hiperforin bileşenlerinin MIO-M1 retinal glia hücreleri ve SH-SY5Y nöron hücreleri üzerinde sitotoksik aktivitesi test edilmiştir. Sarı kantaron özütleri, sarı kantaron yağı, hiperisin ve hiperforinin toksik etki göstermeyen konsantrasyonları belirlenerek glutamat eksitotoksisitesine karşı koruyucu etkinlik araştırılmıştır. Hücre canlılığı analizi sonuçlarına göre hem glia hem de nöron hücrelerinde koruma aktivitesi sarı kantaron yağı muamelesi ile tespit edilmiştir.

Abstract:
The retina is the tissue that forms the innermost layer of the eye and converts light into nerve impulses. Müller cells are the main glial cells of the retina that are in close contact with both blood vessels and neurons. Thanks to this position, Müller cells can contribute to retinal homeostasis, retinal structure and function. One of the important functions of Müller glia is the uptake and recycling of neurotransmitters such as glutamate. Glutamate is one of the the main neurotransmitters of the central nervous system. Abnormal glutamate release causes overstimulation of glutamate receptors and can lead to damage known as the excitotoxicity. Excessive glutamate release causes oxidative stress which leads to Müller cell dysfunction. Müller cell dysfunstion affects the pathogenesis of retinal diseases such as diabetic retinopathy and glaucoma. Hypericum perforatum is a perennial herbaceous plant belongs to Hypericaceae family. Pharmacological and clinical studies demonstrated that  Hypericum perforatum exerts antidepressant, anti-inflammatory, antimicrobial, anticancer, antioxidant and neuroprotective effect. In this study, cytotoxicity of Hypericum perforatum extracts, oil, hypericin and hyperforin on MIO-M1 retinal glial cells and SH-SY5Y neuronal cells were analyzed. The protective effect of extracts, oil, hypericin and hyperforin against glutamate excitotoxicity were determined. According to the cell viability analysis, the gliaprotective and neuroprotective activity were detected with oil treatment.