COVİD-19 pandemisinde kronik hastalık yönetiminde eczacının rolünün değerlendirilmesi
Evaluation of the pharmacist's role in chronic disease management in the COVİD-19 pandemic
Yazar: ÖZGECAN GÜL HIZAL
Danışman: DOÇ. DR. ASİYE UĞRAŞ DİKMEN
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
Araştırma, Ülkemiz genelinde eczane eczacılığı hizmeti sağlayan toplum eczacılarının pandemi sürecinde kronik hastalık yönetimindeki rolünün saptanması, tedavi yönetimine katkıları ile ilgili bilgi sahibi olunması ve varsa sürece ilişkin eksikliklerin tespit edilmesi amacıyla gerçekleştirilen gözlemsel, tanımlayıcı bir çalışmadır. Türkiye genelinde 414 eczacının katılımıyla gerçekleştirilen çalışmada veriler anket uygulaması gerçekleştirilerek elde edilmiştir. Pandemi sürecinde katılımcıların iş yükü, hastaların soru ve danışmanlık talepleri ve hastaların reçetesiz ilaç kullanımı davranışında artış meydana gelirken katılımcıların mesleki tatminin azaldığı görülmüştür. Kronik hastalığı olan hastaların en zorlandığı konunun ilaçların akılcı kullanımı olduğu ve hastaların eczacılardan ilk beklentisinin detaylı bilgilendirme yapılması olduğu tespit edilmiştir. Pandemi sürecine ilişkin bilgisinin iyi olduğunu düşünen, hastaları ile iletişimi iyi olan ve mesleki tatmini yüksek olan eczacılar kronik hastalık yönetiminde de etkinliğinin ve katkısının arttığını düşünmektedir. Katılımcıların büyük bir kısmı kriz yönetimi ve afetlere yönelik fakülte müfredatında yer alan derslerin yeterli olmadığını ve müfredatta daha fazla derse ihtiyaç olduğunu düşünmektedir. Akılcı olmayan ilaç kullanımının önüne geçmek için halkın bilgilendirilmesi, eczacı ve eczacı yardımcı personeline yönelik eğitim planlanması, gelecek nesilleri olası pandemilere hazırlamak için eczacılık fakültelerinin eğitim müfredatlarının güncellenmesi, olağanüstü durumlarda dahi kesintisiz hizmet veren toplum eczacılarının iş yükünün azaltılması ve hizmet sunumunu teşvik edecek, mesleki tatmini arttıracak mekanizmaların hayata geçirilmesi düşünülmelidir.

Abstract:
The research is an observational, descriptive study carried out in order to determine the role of community pharmacists providing pharmacy pharmacy services throughout our country in chronic disease management, to have information about their contributions to treatment management, and to identify deficiencies in the process, if any. It was carried out with the participation of 414 pharmacists throughout Turkey, and the data in the study were obtained by conducting a questionnaire. In the pandemic, the workload of the participants, the questions and counseling requests of the patients, and the non-prescription medicine use behavior of the patients increased, while the professional satisfaction of the participants decreased. It has been determined that the most difficult issue for patients with chronic diseases is the rational use of medicines and the first expectation of patients from pharmacists is detailed information. Pharmacists, who think that they have good knowledge about the pandemic, have good communication with their patients and have high professional satisfaction, think that their effectiveness and contribution in chronic disease management has increased. Most of the participants think that the courses in the faculty curriculum for crisis management and disasters are not sufficient and more courses are needed in the curriculum. Informing the public to prevent irrational drug use, planning training for pharmacists and pharmacist technicians, updating the education curricula of pharmacy faculties to prepare future generations for possible pandemics, reducing the workload of community pharmacists who provide uninterrupted service even in extraordinary situations and mechanisms that will encourage service delivery and increase professional satisfaction should be considered.