Bazı entomopatojen fungus izolatlarının, yonca yaprak böceği, [Gonioctena fornicata (Brüggeman) (Coleoptera:Chrysomelidae)] ve yonca hortumlu böceği, [Hypera postica (Gyllenhal) (Coleoptera:Curculionidae)]'ne karşı etkinliklerinin araştırılması
The effects of some entomopathogenic fungi isolates on alfalfa weevil, Hypera postica (Gyllenhal) (Coleoptera:Curculionidae), and lucerne beetle, Gonioctena fornicata (Brüggemann) (Coleoptera,Chrysomelidae)
Yazar: EMİNE BAYSAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TURGUT ATAY ; PROF. DR. YUSUF YANAR
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
2015-2017 yılları arasında yürütülen bu çalışma ile Tokat ilinin yoğun olarak yonca tarımı yapılan 12 köyünde (Ulaş, Güryıldız, Büyükyıldız, Emirseyit, Söngüt, Yağmurlu, Gökdere, Gümenek, Karakaya, Bedirkale, Kızık ve Aktepe) entomopatojen fungus varlığı ve elde edilen entomopatojen fungusların Gonioctena fornicata ile Hypera postica larvalarına karşı etkinliği araştırılmıştır. Bu maksatla 40 farklı yonca ekim alanından toprak örneği ve toprak örneğinin alındığı tarladan Gonioctena fornicata ve Hypera postica erginleri toplanmıştır. Bu sürveyler sonucunda 102 entomopatojen fungus izolatı elde edilmiştir. Bunlar içerisinden seçilen 12 Beauveria bassiana, 2 Talaromyces sp. ve 1 Paecilomyces sp. olmak üzere 15 entomopatojen fungus izolatının Gonioctena fornicata ve Hypera postica larvalarına etkinliğini belirlemek amacı ile 1x107 konidispor ml-1 konsantrasyonunda tek doz denemesi yapılmıştır. Yüksek etkiye sahip olduğu belirlenen izolatlar ile 1x103, 1x105, 1x108 ve 1x109 dozları kullanılarak doz-ölüm denemeleri yürütülmüştür. 
Tek doz denemesi sonucu Beauveria bassiana izolatları ön plana çıkmış ve doz tarama çalışmaları belirlenen Beauveria bassiana izolatları ile yürütülmüştür. Doz ölüm çalışmalarında kullanılan tüm Beauveria bassiana izolatları 3.günden itibaren istatistiki açıdan önemli derecede etki göstermeye başlamış, inkübasyon süresine bağlı olarak neden oldukları ölüm oranları da belirgin düzeyde artmıştır. Kullanılan Beauveria bassiana izolatlarından GN-4 ve GN8-1 kodlu izolatlar her iki böcek üzerinde de etkili bulunmuştur. Elde edilen sonuçlara göre Gonioctena  fornicata ve Hypera postica larvalarının doz ölüm çalışmalarında kullanılan tüm B.basiana izolatlarına karşı hassas olduğu ortaya konmuştur. Bu izolatlar ile sera ve arazi şartlarında daha detaylı çalışmaların yapılması gerekmektedir.

Abstract:
In this study conducted between 2015-2017, it was investigated the presence of entomopathogenic fungi in the 12 villages (Ulaş, Güryıldız, Büyükyıldız, Emirseyit, Söngüt, Yağmurlu, Gökdere, Gümenek, Karakaya, Bedirkale, Kızık ve Aktepe) of Tokat province where alfalfa was cultivated intensively and the effect of the obtained entomopathogenic fungi against Gonioctena fornicata and Hypera postica larvae. For this purpose, soil samples were taken from 40 different alfalfa cultivation areas. In addition, Gonioctena fornicata and Hypera postica adults were collected from the same areas. As a result of these surveys, 102 entomopathogenic fungus isolates were obtained. Among them, 15 entomopathogenic fungi isolates (12 Beauveria bassiana, 2 Talaromyces sp., 1 Paecilomyces sp.) were selected and a single dose trial was conducted in order to determine the efficacy against Gonioctena fornicata and Hypera postica larvae at a concentration of 1x107 conidispor ml-1. Dose-mortality trials were carried out with isolates determined to have high effect using doses of 1x103, 1x105, 1x108 and 1x109.
As a result of single-dose trial, Beauveria bassiana isolates were found to be effective and dose-mortality studies were conducted with isolates of Beauveria bassiana. All Beauveria bassiana isolates used in dose-mortality studies began to show effects to be statistically significant from day 3. Depending on the incubation period death rates increased significantly. GN-4 and GN8-1 isolates of Beauveria bassiana were found to be effective against both species. According to the results obtained in this study Gonioctena fornicata and Hypera  postica larvae are susceptible to all Beauveria bassiana isolates used in dose-mortality studies. With these isolates, more detailed studies should be conducted in greenhouse and field conditions.