Ankara keçilerinde spontan ventilasyon esnasında sevofluran ile izofluranın kardiyovasküler ve kardiyopulmoner sistem üzerine etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the cardiopulmonary and cardiovasculary effects of sevoflurane and isoflurane in spontaneously ventilating angora goats
Yazar: ALİ KUMANDAŞ
Danışman: PROF. DR. ERTUĞRUL ELMA
Kırıkkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Anestetikler = Anesthetics ; Anestetikler = Anesthetics ; Anestetikler-lokal = Anesthetics-local ; Anestezi = Anesthesia ; Anestezi-genel = Anesthesia-general ; Ankara keçisi = Angora goat ; Kardiyovasküler sistem = Cardiovascular system ; Ventilasyon = Ventilation

Özet:
Bu çalışmada, Ankara keçilerinde propofol ile anestezi indüksiyonundan sonra uygulanan sevofluran ve izofluranın anestezik, kardiyovasküler ve kardiyopulmoner etkileri karşılaştırılarak, çalışmadan elde edilen sonuçların veteriner anesteziyoloji bilimine ve veteriner hekimliği pratiğine katkı sağlaması amaçlanmıştır.Çalışma materyalini oluşturan 7 adet Ankara keçisinin anamnez, fiziksel muayene ve tam kan analizi sonrasında sağlıklı olduğu belirlendi ve keçiler 15 gün arayla her iki çalışma grubunda da kullanıldı. İki grupta da anestezi indüksiyonu propofol ile sağlandıktan sonra, anestezi ilk grupta izofluran, diğer grupta sevofluranla sürdürüldü.Anestezi indüksiyonundan 18 saat öncesinde yemleri ve 2 saat öncesinden de suları hayvanların önünden alındı. Arteria auricularis medianus, sistolik, diastolik ve ortalama tansiyon ölçümleri için kateterize edildi. Hayvanlarda anestezi indüksiyonu için 4 mg/kg dozda propofol intravenöz olarak uygulandı. Entübasyon için yeterli derinlikte anestezi oluşmadığı tespit edilince ek doz yapıldı. Yeterli derinlikte anestezi sağlandıktan sonra oro-trakeal entübasyon yapılarak hayvanlara spontan ventilasyon ile çalışma grubuna göre ve anestezik madde olarak, ilk gruba izofluran (% 1-3), 2. gruba da sevofluran (% 2-4), 3 lt/dk olacak şekilde % 100 oksijen anestezik karışımı verildi. Bu arada belirli aralıklarla arterden alınan kandan kan gazı değerlerine bakıldı. Anestezi derinliği interdigital aralığın ve kuyruk ucunun Kocher forsepsi ile sıkıştırılmasıyla belirlendi. Yeterli derinlikte anestezi sağlandıktan sonra anestezi 1 saat süreyle aynı düzeyde sürdürüldü.Dört bacağa yerleştirilen elektrotlar ile elektrokardiyografik monitörizasyon yapıldı. Anestezi sırasında periferik kan oksijen saturasyonu, beden ısısı, inspirasyon ve ekspirasyon sırasındaki oksijen ve karbondioksit basınçlarına bakıldı. A. Auricularis medianus'a takılan kateterden invaziv kan basıncı ölçümleri yapıldı. İnhalasyon anestezisine son verildikten sonra hayvanların uyanma zamanı, yutkunma refleksinin gelme süresi, kafayı kaldırma süresi, sternum pozisyonu alma zamanı ve ayağa kalkma zamanı kaydedildi. Elde edilen veriler SPSS for windows 15.0 istatistik paket programı kullanılarak değerlendirildi.Ankara keçilerinde propofol ile yeterli derinlikte anestezi indüksiyonu için (ortalama±standart sapma) 6.5±1.4 mg/kg dozda propofol gerektiği sonucuna varılmıştır. Çalışmada arteriyel kan gazı değerleri açısından her iki anestezi grubu arasında önemli bir fark tespit edilmemiştir. Sevofluran grubunda kalp atım sayısının izofluran grubuna göre daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Anestezi indüksiyon sonrası ve volatil anestezinin 15. dakika ölçümlerine kadar olan zaman dilimi içerisinde kalp atım sayısındaki değişiklikler her iki anestezi grubu için istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Sevofluranın izoflurana göre kan basıncı değerlerini daha az etkilediği sonucuna varılmıştır. Periferik oksijen saturasyonu ve end-tidal karbondioksit değerlerinin karşılaştırılmasında her iki anestezi grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Solunum sayısının sevofluran grubunda diğer gruba göre grafiksel olarak daha düşük seyrettiği gözlenmiştir. Ancak oluşan bu farkın istatistiksel bir önem arz etmediği belirlenmiştir. Nitekim anestezi gruplarının her ikisinde de hiperkapni gözlenmemiştir.Her iki anestezi grubu için vücut ısısı ile ilgili bulgular değerlendirildiğinde izofluran grubunda başlangıç değerlerine göre volatil anestezinin 5. 10. 30. ve 60. dakikalarında sevofluran grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı ancak klinik olarak çok anlamlı olmayan düşüş olduğu belirlenmiştir.Sevofluran anestezisinden uyanmanın, izofluran anestezisine göre daha kısa sürede olduğu görülmüştür. Ayağa kalkma zamanı ise sevofluran grubunda izofluran grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir biçimde daha hızlı olmuştur.Sonuç olarak, bu çalışma ile Ankara keçilerinde propofol-sevofluran anestezisinin propofol-izofluran anestezisine göre kardiyovasküler sistemi daha az baskıladığı, aynı zamanda propofol-sevofluran anestezisinden uyanma ve ayağa kalkma süresinin daha kısa olduğu ortaya konularak rutin anestezi uygulamalarında rahatlıkla uygulanabileceği ortaya konulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to compare anesthetic, cardiovascular and cardiopulmonary effects of sevoflurane and isoflurane, administered after induction with propofol in Angora goats. The results of the study are expected to contribute to veterinary practice and anesthesiology.Seven adult female Angora goats were used in this study. The goats were healthy, based on physical examination, complete blood count. Every goat received each of two anesthetic protocols randomly, with at least two week intervals. After induction with propofol in both groups, isoflurane or sevoflorane were administered, respectively.Prior to induction of anesthesia, food and water were withheld from the goats for 18 hours and 2 hours, respectively. The auricular artery was catheterized for measurement of the systolic, diastolic and mean blood pressures. For induction of anesthesia, propofol at a dose of 4 mg/kg was administered intravenously. Incremental doses were administered until the intubation of the trachea was possible. After obtaining adequate depth of anesthesia, the goats were oro-tracheal intubated, and isoflurane (1-3%) and sevoflurane (2-4%) were administered in 100% oxygen in the first and second group with spontaneous ventilation, respectively. The fresh gas flow was 3 l/min. Meanwhile, the levels of arterial blood gases were measured at regular intervals. The depth of anesthesia was determined by clamping the interdigital space and tail using a Kocher's forceps. Upon obtaining adequate depth of anesthesia, it was maintained for 1 hour period.Using electrodes placed on all four legs, electrocardiographic monitoring was performed. The peripheral blood oxygen saturation, body temperature, oxygen and carbon dioxide pressures were measured during inspiration and expiration. Invasive blood pressure was measured via the auricular arterial catheter. After withdrawal of the inhalation anesthetics, isoflurane or sevoflurane, goats were evaluated for recovery time, time to swallowing reflex, time to head lift, time to sternal position, and time to stand up. The data were expressed as mean ± standard deviation and statistically evaluated using the SPSS for Windows 15.0 statistical package program.The mean effective dose of propofol required for induction of adequate depth of anesthesia in Angora goats was 6.5 ± 1.4 mg/kg. No statistically significant differences were determined for the arterial blood gas values between the two groups. However, the heart rate in the sevoflurane group was higher than the isoflurane group. The changes in the heart rate for each anesthesia group were statistically significant within the first 15 min. It was recorded that sevoflorane caused less decrease in blood pressure than isoflorane. No statistically significant differences were found between anesthetic groups for SpO2 and ETCO2 values. In the terms of cardiopulmonary values, the respiratory rate was lower in the sevoflurane group than the isoflurane group. However, this difference was not statistically significant. Hypercapnia was not observed in both groups.The decrease in the body temperature at the 5th, 10th, 30th and 60th min after administration of the volatile anesthetic was significantly higher in the isoflurane group than the sevoflurane group, however this decrease was clinically unimportant.The recovery time was shorter in sevoflurane group than the isoflurane group and the difference was statistically significant in stand up time between two groups.The results of this study indicate that propofol-sevoflurane anesthesia causes less depression the cardiovascular system than propofol-isoflurane anesthesia in Angora goats. Additionally, the recovery and stand up time in propofol-sevoflurane anesthesia were earlier than propofol-sevoflurane anesthesia. Thus, the propofol-sevoflurane anesthesia can be administered in routine veterinary practice in Angora goats.