Sosyal medya bağımlılığı, yalnızlık ve kendini gizleme arasındaki ilişki: Konya örneğinde bir saha araştırması
The relationship between social media addiction, loneliness and self-concealment: A survey research in Konya example
Yazar: ESRA YÜKSEL
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ BALCI
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Sosyoloji = Sociology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Kendini saklama = Self concealment ; Konya = Konya ; Sosyal medya = Social media ; Yalnızlık = Loneliness

Özet:
Bireylerin yaşamın her anında ihtiyaç duyduğu, iletişim kurma ve sürdürme isteğine paralel olarak, iletişim teknolojilerinde sürekli olarak değişim ve gelişmeler meydana gelmektedir. Yaşanan değişim ve gelişmeler, internet ve sosyal medyayı oluşturmuştur. Sosyal medya ortamları, insan hayatına girdiği andan itibaren kendi iletişim algısını geliştirmiştir. Sosyal medya anında, zamandan ve mekândan bağımsız bir yapı ile kullanıcısını iletişim sürecine dâhil etmektedir. Sosyal medya ortamları ile bireyler, geleneksel medyanın aksine iletişim sürecinde aktif olarak rol oynamaktadır. Yapısı itibariyle bütün yaş gruplarının kullanımını kolaylaştıran sosyal medya, zararlı ve aşırı kullanım sonucu bağımlılığa yol açabilmekte, bu bağımlılık "Sosyal Medya Bağımlılığı" olarak kavramsallaştırılmaktadır. Bu çalışmada sosyal medya bağımlılığı, yalnızlık ve kendini gizleme davranışı arasındaki ilişki görünür kılınmaya çalışılmıştır. Çalışma Konya'nın üç merkez ilçesi; Selçuklu, Meram ve Karatay'da 400 katılımcı ile yüz yüze anket tekniği kullanılarak, saha araştırması yöntemi çerçevesinde gerçekleştirilmiş ve veriler SPSS 25.0 istatistik programı ile dijital ortama aktarılmıştır. Analizde; Frekans Analizi, Ki-Kare Testi (Chi-Square), T-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Korelasyon Analizi ve Faktör Analizi kullanılmıştır. Elde edilen bulgular analiz edilerek; katılımcıların sosyal medya kullanım örüntüleri, sosyal medya bağımlılık düzeyleri, yalnızlık düzeyleri ve kendini gizleme düzeyleri ile sosyo-demografik özellikleri arasındaki ilişkiler ortaya konmuştur. Bu bağlamda öne çıkan analiz verileri değerlendirildiğinde, sosyal medya kullanım sıklığı ve sosyal medya bağımlılık düzeyi arasında, sosyal medya bağımlılık düzeyi ve kendini gizleme düzeyi arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiş olup, sosyal medya bağımlılık düzeyi ve yalnızlık düzeyi arasında ise negatif yönde anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
There are continuous changes and developments in communication technologies in parallel with the desire of individuals to establish and maintain communication that they need at every moment of life. These changes and developments have created the internet and social media. Social media has developed its own perception of communication from the moment it entered human life. Social media involves the user in the communication process instantly, with a structure independent of time and space.  Unlike traditional media, individuals play an active role in the communication process through social media environments. Social media, which facilitates the use of all age groups in terms of its structure, can lead to addiction as a result of harmful and excessive use, and this addiction is conceptualized as "Social Media Addiction". The relationship between social media addiction, loneliness and self-concealment behavior was tried to be brought into view in this study. The study was conducted by using face-to-face survey technique with 400 participants from three central districts of Konya; Selçuklu, Meram and Karatay, and the data were transferred to digital media with SPSS 25.0 statistical program. Frequency Analysis, Chi-Square Test, T-Test, One Way Analysis of Variance (ANOVA), Correlation Analysis and Factor Analysis were used in the analysis. The findings were analyzed and the relationships between social media usage patterns, social media dependency levels, loneliness levels and self-concealment levels and socio-demographic characteristics of the participants were revealed. When the prominent analysis data were evaluated in this context, it was found that there was a significant positive correlation between the frequency of social media use and the level of social media dependence, between the level of social media dependence and self-concealment. There was a significant negative correlation between social media addiction and loneliness.