Kentsel koruma bağlamında eski kentlerin geliştirilmesine yönelik bir araştırma; Tokat-Zile örneğinde irdelemeler
An Investigation towards the development of ancient cities within the context of urban protection; research example is given for Tokat-Zile
Yazar: ASLIHAN BİLDİŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÇİĞDEM BAYTİN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Ülkemizdeki hızlı nüfus artışı, son yıllarda hızla artan kırdan kente göç olgusu kentlerinplansız büyümelerine, kent merkezlerinde yer alan geleneksel dokuların yıpranmalarına, bubölgelerde bulunan arsa değerlerinin artmasına, çok katlı yapıların oluşmasına, tüm yasalsınırlamalara rağmen tarihi değerlerin tek tek yok olmalarına neden olmaktadır. Bu bağlamdaçalışmada tarihi kentsel alanlar ile ilgili kavramsal tanımlar yapılmış, korumanın önemivurgulanmış, koruma-planlama ilişkileri çerçevesinde rehabilitasyon, yeniden işlevlendirme,tarihi çevrelerde yaşanan problemler ve koruma politikaları ele alınmıştır. Geçmişuygarlıkların sosyal, kültürel ve ekonomik yapısını, yaşam felsefesini yansıtan insanölçeğinde düzenlenmiş tarihi kent dokularının korunmasına yönelik Avrupa ve Türkiye'deuygulanmış örnekler; yerleşimlerin karakterleri, planlama hedefleri-kriterleri ve fizikselçevreye yansımış sonuçları açısından irdelenmiştir.Günümüzde göç ile gelen insanların yerleşim yeri olan Zile tarihi kent dokusu insanlarınbilinçsiz davranışları, ekonomik durumları ve gelişmemiş koruma politikaları nedeni ilegiderek çöküntü bölgesi haline dönüşmekle karşı karşıya kalmıştır. Zile tarihi kent dokusuuygulanmış örneklerin irdelenmesi sonucunda elde edilen veriler kapsamda incelenerek, kent;tarihsel, ekonomik, sosyal ve fiziksel yönlerden analiz edilmiş ve sonuçta, kent dokusunucanlandırıcı, varolan değerlerini ortaya çıkarıcı ve yeniden kullanılmasını sağlayıcı önerileroluşturulmasına çalışılmıştır.Anahtar kelimeler: Tarihi kent dokusu, koruma, yeniden işlevlendirme, Zile tarihi kentdokusu

Abstract:
Rapid increase rate of population, migration from rural areas which increased considerablyduring recent years in our country have caused unplanned growth of urban areas, destructionof traditional structure in the urban centers, increase of values of lands, construction ofmultistory buildings, and disappearance of historical entities one by one despite all the legalrestrictions. In this context, the conceptual definitions related to the historical urban areashave been made in this study, with the importance of conservation being emphasized, andrehabilitation, refunctioning, problems in historical environment and conservation policiesaround the conservation-planning relations have been studied. Applied examples in Turkeyand Europe designed to conserve the historical urban structure arranged in human scale whichreflect the social, cultural and economic structure of past civilizations, the characters of thesettlements, planning targets - criteria and results reflected onto the physical environmenthave been examined.Historical urban structure of Zile, the new settlement for the people immigrating from ruralareas, is about to turn into a zone of collapse increasingly due to unconscious behavior ofinhabitants, their economic conditions and undeveloped conservation policies. The historicalurban structure of Zile has been studied based on the data obtained from the applied examples,and the city has been analyzed in historical, economic, social and physical perspectives and asa result, it has been tried to raise recommendations which may revitalize the urban structure,unearth and reuse the existing values.Keywords: Historical urban structure, conservation, refunctioning, historical urban structure ofZile