Gaziantep Şahinbey Oto Sanayi Sitesi'nde çalışan 18 yaş altı bireylerin durumu
The condition of workers under the age of 18 in Gaziantep Sahinbey Auto İndustrial Zone
Yazar: COŞKUN CÜCE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NERİMAN AYDIN
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Endüstri bölgesi = Industrial area ; Ergenler = Adolescents ; Gaziantep = Gaziantep ; Gaziantep-Şahinbey = Gaziantep-Şahinbey ; Çalışan çocuklar = Working children ; Çocuk iş gücü = Child labor ; İşyeri = Work place ; Şiddet = Violence

Özet:
Çocuk işçiliği gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin önemli bir halk sağlığı sorunudur. Bu araştırma Gaziantep il merkezindeki Şahinbey Oto Sanayi Sitesi'nde çalışan çocuk işçilerde; sosyo-demografik özelliklerin, çalışma şartlarının, genel sağlık durumunun, alışkanlıkların, madde kullanımının ve şiddetle karşılaşıp karşılaşılmadığının belirlenmesi amacıyla yapılan kesitsel-tanımlayıcı tipte araştırmadır. Tüm evrene ulaşılmaya çalışıldı ancak iş yerlerinin %58,2'si araştırmaya katılmayı kabul etti (n=418). Evrenin %58,2'sine ulaşıldı. Veriler bir anket aracığıyla, yüz yüze görüşme yöntemi ile toplandı ve çocukların boy ve kiloları ölçüldü. Veriler SPSS 22 paket programında değerlendirildi.  Analizlerde betimleyici istatistikler ve ki kare testi kullanıldı.  Anlamlılık p<0,05 kabul edildi. Çalışma sonuçlarına göre katılımcıların tamamı erkekti ve yaş ortalamaları 14,90±1,94'idi. İşe başlama yaşı ortalamaları 11,75±2,49 yıldı. %34,9'u okula devam etmemekteydi. Çocuklarda zayıflık %2,8, bodurluk %9,8, kiloluluk  %17,7 ve obezite %6,5'ti. Ebeveynlerin eğitim seviyesi düşüktü. Babaların, annelere göre eğitim düzeyi daha yüksekti. %97,4'ünün annelerinin ev hanımı olduğu, gelirleri olmadığı ve ailelerin %16,5'inin göç ettiği saptandı. Ailedeki birey sayısı ortalama 5,87±1,62'di. Katılımcılardaki sigara kullanımı %29,4, alkol kullanımı %8,4 ve madde kullanımı %3,8 olarak belirlendi. Çocukların %55,0'ı meslek öğrenmek için, %35,4'ü de maddi nedenlerden işe başladığını belirtti. Çocuklar en çok oto tamir iş yerlerinde çalışmaktaydı (%38,8). Ortalama mesai süreleri günlük 11,46±0,83 saatti. Çocuk işçilerin haftalık kazançları ortalama 98,9±57,7 Türk Lirası'ydı. İş yeri memnuniyet oranı %95,7'di. Çocukların % 5,7'si çıraklık okuluna devam etmekteydi. %52,6'sı iş kazası geçirdiğini ve %88,8'i de işyerinde şiddet türlerinden bir veya birkaç tanesine maruz kaldığını belirtti. Sonuç olarak çocuk işçiliği alınan önlemlere ve uzun süredir verilen mücadeleye rağmen devam etmektedir. Çocuk işçiliği konusunda daha radikal çözümler aranmalı ve sektörler arası işbirliği oluşturularak ortak bir duruş ve politik kararlılık sergilenmelidir.

Abstract:
Child labor is a serious public health problem for both developed and developing countries. This study was a cross sectional-descriptive study conducted for determining the sociodemographic characteristics, working conditions, general health conditions, habits, substance usange of child labouring and whether they were exposed to violence or not. It was decided to get all population of child labouring in Gaziantep Şahinbey Auto Industrial Zone, however 58.2 % accepted to take part in the study (n=418). The data were collected by a quastionaire applied face-to-face interviews and children's height and weight were measured. The data was evaluated with the package program SPSS 22. Descriptive statistics and chisquare test were used. Significance was p<0.05. According to the study results all of the participant were male and the average age was 14.90±1.94. Their mean age at start of work was 11.75±2.49. Of the childeren, 34.9 % were not attending to school. Among the children, frequency of underweight, stunting, overweight and obesity was 2.8 %, 9.8 %, 17.7 % and 6.5 % respectively. Parental education level was low. Education levels of fathers were higher than those of the mothers. Most of the mothers were housewifes, had no income and, 16.5 % of the families were immigrants. The mean number of person in the family was 5.87±1.62. Of the participitans, 29.4 % were smoking, 8.4 % were consumpting alcohol and 3.8 % were using substance. Of the children, 55.0 % declaired that they have started working for learning a job and 35.4 % for financial problems. Children were mostly working as mechanic (38.0 %).The mean working time was 11.46±0.83 hours/day. The average of the weekly wages of child labors was 56.66±24.64 Turkish lira. Work place satisfaction was 95.7 %. Of the children, 5.7 % were attending apprenticeship school,  52.6 % experienced occupational accidents and 88.8 % were exposed to one or more than one type of the violence. Consequently, child labor continues despite all compaigns and the measures against child labour. More radical solutions should be developed and cooperation should be established among sectors; and a common stance and political determination should be displayed for the solution of the problem.