Okul öncesi öğretmenlerinin matematiksel gelişimine ilişkin inanışları ile çocukların matematik kavram kazanımları arasındaki ilişkinin incelenmesi
The investigation of relationship between preschool teachers' beliefs regarding mathematical development and children's acquisition of mathematics concepts
Yazar: HİLAL KARAKUŞ
Danışman: PROF. DR. BERRİN AKMAN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kavram kalıcılığı = Concept permanence ; Kavramsal yetenek = Conceptual skill ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematiksel beceri = Mathematical skill ; Matematiksel kavramlar = Mathematical concepts ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma okul öncesi öğretmenlerinin matematiksel gelişimine ilişkin inanışları ile çocukların matematik kavram kazanımları arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla yapılmıştır. Nicel olarak yürütülen bu araştırmada korelasyonel yöntem kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2014-2015 eğitim-öğretim yılında Ankara ili Çankaya ilçesinde MEB'e bağlı resmi ve özel anaokulları, MEB'e bağlı anasınıfları ve kurum anaokullarında görev yapan 60 okul öncesi öğretmeni ve her öğretmenin sınıfından rastgele yolla seçilen beş çocuk ile toplamda 300 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak öğretmenler hakkında bilgi edinmek amacıyla "Öğretmen Kişisel Bilgi Formu", çocuklar hakkında bilgi edinmek amacıyla "Çocuk Kişisel Bilgi Formu", öğretmenlerin matematiksel gelişimine ilişkin inanışlarını belirlemek amacıyla "Matematiksel Gelişim İnanış Anketi" ve çocukların matematik kavram kazanımlarını ölçmek amacıyla "Bracken Temel Kavram Ölçeği-Gözden Geçirilmiş Formu (BBCS-R)" kullanılmıştır. Araştırmanın sonucunda öğretmenlerin matematiksel gelişimine ilişkin inanışlarının genel olarak olumlu olduğu ve bu inanışların öğretmenlerin mesleki deneyimlerine, mezun oldukları ve çalıştıkları okul türüne göre farklılık gösterdiği bulunurken; yaşına ve öğrenim durumuna göre farklılık göstermediği bulunmuştur.
Öğretmenlerin inanışları ile çocuklara uygulanan "BBCS-R"nin sadece karşılaştırma alt testi arasında düşük düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu bulunurken; ölçeğin matematik ile ilgili diğer alt testleri ve bu alt testlerin toplamından elde ettikleri puan ortalamaları arasında bir ilişki ortaya çıkmamıştır.
Öğretmenlerin inanışları ile çocukların yaşlarına göre matematik kavram kazanımları arasındaki ilişki incelendiğinde, öğretmenlerin inanışları ile 5 yaşındaki çocukların matematik kavram kazanımları arasında bir ilişki bulunurken; 4 ve 6 yaş çocukların matematik kavram kazanımları arasında bir ilişki bulunamamıştır.
Çocukların matematik kavram kazanımlarının yaşa, daha önce herhangi bir okul öncesi eğitim kurumuna devam etme durumuna, okul öncesi eğitim kurumuna devam etme süresine göre farklılık gösterdiği bulunurken; cinsiyete ve devam ettikleri okul türüne göre farklılık göstermediği bulunmuştur.

Anahtar sözcükler: 
Okul öncesi eğitim, okul öncesi öğretmeni, matematik eğitimi, matematiksel inanış, matematik kavram kazanımları

Abstract:
This study was done to explore the link between preschool teachers' beliefs regarding mathematical development and children's acquisition of mathematics concepts. Correlational method was used in this quantitative study. The participants of the study were 60 preschool teachers who were working in state kindergartens dependent upon the Ministry of National Education (MEB) and private kindergartens in Çankaya, Ankara in the academic year 2014-2015 and 300 children in total five of whom were selected randomly from each teacher's classroom. As for data collection tools, to get information about the teachers "Teacher Personal Information Form", to get information about the children "Child Personal Information Form", to determine teachers' beliefs regarding mathematical development "Mathematical Development Beliefs Scale" and to measure children's acquisition of mathematics concepts "Bracken Basic Concept Scale-Revised Form (BBCS-R)" were used in this study. The findings of the study indicated that teachers' beliefs regarding mathematical development were positive in general and that whereas these beliefs were different according to their teaching experience, the universities they graduated and the type of school they work, they did not differ in terms of their age and educational background.
As a result of the study, it was found that there is a positive and significant relation between teachers' beliefs and children's acquisition of mathematics concepts. Furthermore, a significant relation was not found between the other subtests which are related to mathematics.
When the link between teachers' beliefs and acquisition of mathematics concepts according to the age of children was investigated, while there was a link between teachers' beliefs and children's acquisition of mathematics concepts at the age of 5, there was no link between the teachers' beliefs and acquisition of mathematics concepts of children at the age of 4 and 6.
The study showed that whereas children's acquisition of mathematics concepts differ according to their age, whether they had attended to a preschool institution before and the duration of attendance to a preschool institution, their acquisition of mathematics concepts did not differ according to the type of school they attended.

Keywords: 
preschool education, preschool teacher, mathematical beliefs, acquisition of mathematics concepts