Meme kanseri hastalarında cerrahinin türünün yaşam kalitesi ve psikososyal durum ile ilişkisi
The relationship between type of surgery and quality of life and psychosocial status in breast cancer patients
Yazar: ANIL BAYRAM
Danışman: PROF. DR. ENDER ONUR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery

Özet:
Amaç: Meme kanseri tedavisinde cerrahi seçeneklerin çeşitlenmesiyle uygulanan cerrahi yöntemin hastaların yaşam kalitesi ve psikososyal iyilik halleri üzerindeki etkilerini anlamak önemli bir araştırma alanı haline gelmiştir. Bu çalışma, meme kanseri tedavisinde cerrahi yöntemlerin yaşam kalitesi, cinsel işlevler ve psikososyal durum üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır.
Yöntem: Çalışmada Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi bölümünde 40 Meme Koruyucu Cerrahi (MKC) ve 40 Mastektomi (MS) geçiren hasta örneklem olarak seçilmiştir. Araştırma kesitsel ve tek merkezli olup, 01.06.2023-01.10.2023 döneminde gerçekleştirilmiştir. Toplamda 80 katılımcının sosyodemografik ve klinik özellikleri kaydedilerek Beck Depresyon Envanteri (BDE), Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ), Arizona Cinsel Yaşantılar Ölçeği Kadın Formu (ACYÖ), EORTC OLQ-BR23 (EOB) ve Beden Algısı Ölçeği (BeAÖ) uygulanmıştır. Toplanan veriler, istatiksel analize tabi tutulmuştur. 
Bulgular: Bulgularımız uygulanan cerrahi yöntemle hastaların yaşam kalitesi arasında belirgin ilişkiler olduğunu göstermiştir. Özellikle, farklı cerrahi türlerinin hastaların beden algısı ve yaşam kalitesi üzerinde potansiyel etkileri olduğunu göstermiştir. Depresyon ve anksiyete bulguları ile  cinsel işlevler üzerinde cerrahi yöntemin etkisi bulunamamıştır. Her iki grubun sosyodemografik ve klinik özelliklerinin etkisine bakıldığında MKC grubunda anlamlı bir fark bulunamamış, ancak MS grubunda sigara ve tütün ürünleri kullanan grubun ACYÖ puanının kullananlardan daha yüksek olduğu, medeni durumun yaşam kalitesini etkilediği ve çocuk sayısının anksiyete belirtileriyle ilişkili olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Bu bulgular meme kanseri cerrahisinin sadece fiziksel iyileşme üzerinde değil, aynı zamanda hastaların psikolojik ve duygusal iyilik halleri üzerinde de önemli bir etkisi olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda, meme kanseri hastalarında tedavi planlaması yapılırken hastaların hem fiziksel hem de psikososyal iyileşmesi hedeflenmeli, bu doğrultuda cerrahi yöntem seçiminde bu farklılıklar göz önünde bulundurulmalıdır.

Anahtar kelimeler: Meme kanseri, Meme koruyucu cerrahi, Mastektomi

Abstract:
Aim: With the diversification of surgical options in breast cancer treatment, understanding the effects of surgical methods on patients' quality of life and psychosocial well-being has become an important area of research. This study aims to examine the effects of surgical methods in breast cancer treatment on quality of life, sexual functions and psychosocial status. 
Materials and methods: 40 patients who underwent Breast Conserving Surgery (BCS) and 40 patients who underwent Mastectomy (MS) in the General Surgery Department of Fatih Sultan Mehmet Training and Research Hospital were selected as the sample. This cross-sectional,single centered study was conducted between 01.06.2023 and 01.10.2023. A total of 80 participants were surveyed. The data collected with the help of Beck Depression Inventory (BDI), Beck Anxiety Scale (BAS), Arizona Sexual Experiences Scale Female Form (ASES), EORTC OLQ-BR23 (EOB), Body Perception Scale (BPS) and Sociodemographic Form were subjected to statistical analysis. 
Results: The results of the study showed that there were significant associations between the type of surgery and patients' quality of life. In particular, these results  indicated that the type of breast cancer surgery has potential effects on patients' body perception and quality of life. No effect of the surgical method on depression and anxiety symptoms or sexual functions was found. When the effect of sociodemographic and clinical characteristics of both groups was examined, no significant difference was found in the BCS group, but in the MS group, it was determined that the ASES score of the group that did not use cigarettes and tobacco products was higher than those who did, marital status affected the quality of life, and the number of children was associated with anxiety symptoms.
Conclusion: These findings suggest that breast cancer surgery has a significant impact not only on physical recovery but also on patients' psychological and emotional well-being. In this context, when planning treatment for breast cancer patients, both physical and psychosocial recovery should be targeted, and these differences should be taken into consideration when choosing a surgical method.

Keywords: Breast cancer, Breast Conserving Surgery, Mastectomy