Elastomerik ölçü maddelerinin detay kopyalama özelliklerinin incelenmesi
Elastomerik ölçü maddelerinin detay kopyalama özelliklerinin incelenmesi
Yazar: ÖZLEM ACAR
Danışman: DOÇ. DR. SELİM ERKUT
Başkent Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental kalıp alma maddeleri = Dental impression materials ; Dental kalıp alma teknikleri = Dental impression technics ; Dental materyaller = Dental materials ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Diş yüzeyi = Tooth surface ; Dişler = Teeth

Özet:
Bu çalı?manın amacı; hidrofobik ve farklı hidrofilik özelliğe sahip elastomerik ölçü maddelerinin dentin yüzey detayını kopyalayabilme özelliklerinin ve bu ölçü maddelerinden üretilen model materyallerinin detay aktarma özelliklerinin incelenmesidir.Polieter kimyasal yapısında Impregum Garant L DuoSoft (IGL), 3 farklı marka polivinilsiloksan (PVS) grubu ölçü maddeleri [Panasil ?nitial Contact Light (PIC), Panasil Contact Plus (PC) ve Panasil Contact Plus kimyasal yapısında olan ancak sürfaktan içermeyen ölçü maddesi (PCNS)], üç ayrı marka (Prostone 21, Fujirock ve Duralit S) Tip IV alçı model materyalleri ve poliüretan rezin (Alpha Die Top) esaslı model materyali yüzey pürüzlülüğü açısından incelenmi?tir.Ölçü maddelerinin sessile drop yöntemi ile polimerizasyon boyunca ve sonrasında temas açısı ölçümleri yapılarak ıslanabilirlik özellikleri belirlenmi?tir. Test sıvısı olarak 4?l miktarında distile su kullanılmı?tır. Temas açısı ölçümleri saniyede 1 değer olmak üzere toplam 135 saniye süresince kaydedilmi?tir. Detay kopyalama değerlendirmesinde referans yüzey olarak 0.7-0.8 mm kalınlığında dentin kesitler kullanılmı?tır. Dentin yüzey a?ındırması değerlendirme yöntemine uygun olarak 12 bıçaklı tugsten karbit bitirme frezi [Taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve 3 boyutlu optik profilometre incelemesi için] veya 180-1200 grid zımpara [Atomik kuvvet mikroskobu (AFM) incelemesi için] ile yapılmı?tır. Dentin yüzeyinde nem olu?umu intrapulpal basınç simülasyonu ile sağlanmı?tır. Örnekler (10 dentin örnek, her bir ölçü maddesi için kuru ve nemli dentin yüzeyinden hazırlanan 10'ar adet ölçü örnek ve her bir grup için hazırlanan 10'ar adet poliüretan rezin örnek) 3 boyutlu optik profilometre ile incelenmi?tir. SEM ve AFM ile her gruptan birer örnek incelenmi?tir. Tip IV geli?tirilmi? sert alçı ile hazırlanan model örnekler, 3 boyutlu optik profilometre ve SEM ile incelenmi?tir. 3 boyutlu optik profilometre analizi ile ortalama pürüzlülük değeri (Ra) kullanılarak objektif değerlendirme yapılmı?tır.vTemas açısı değerleri iki Yönlü Varyans Analizi (p<0,001) ve Tukey HSD testi ile incelenmi?tir (p<0,05). Detay kopyalama Üç Yönlü Varyans Analizi ile değerlendirilmi?tir (p<0,05). Bonferroni Düzeltmeli Tek Yönlü Varyans Analizi (One-Way ANOVA), post hoc Tukey HSD testi (p<0,0125), Bonferroni Düzeltmeli Student's t testleri (p<0,0625) kullanılmı?tır.Polimerizasyon süresince ba?langıç temas açıları sırasıyla 67,5 ± 3,25º (IGL), 71,3 ± 10,7º (PIC), 74,3 ± 3,28º (PC), 88,1 ± 4,42º (PCNS) olarak ölçülmü?tür. 135. saniyede temas açısı değerleri 14,6 ± 2,67º (IGL), 0 ± 0º (PIC), 58,7 ± 2,27º (PC), 78,3 ± 4,73º (PCNS)'dir. Gruplardaki temas açısı değerleri değerlendirilen ölçü maddelerine ve ölçüm zamanına göre anlamlı farklılık göstermektedir (p<0,001).Polimerizasyon sonrasında ilk ölçü anında sırasıyla 64,4 ± 8,88º (IGL), 52,2 ± 2,47º (PIC), 103,4 ± 2,23º (PC) ve 110,7 ± 0,73º (PCNS) temas açısı değerleri kaydedilmi?tir. 135. saniye değerleri sırasıyla 40,8 ± 1,96º (IGL), 40,8 ± 1,96º (PIC), 40,8 ± 1,96º (PC) ve 110,1 ± 0,76º (PCNS)'dir. Gruplardaki temas açısı değerleri değerlendirilen ölçü maddelerine ve zamana göre anlamlı farklılık göstermektedir (p<0,001).Dentin yüzeyi için Ra değeri 0,39 ± 0,12 ?m'dir. Kuru dentin yüzeyinden hazırlanan IGL (0,48 ± 0,10 ?m), PIC (0,36 ± 0,06 ?m), PC (0,32 ± 0,08 ?m) ve PCNS (0,54 ± 0,23 ?m) ölçü maddelerinin yüzey pürüzlülükleri ile dentin pürüzlülüğü arasında fark görülmemektedir (p>0,0125). Polimerizasyon süresince hidrofilik özellik gösteren IGL (0,41 ± 0,06 ?m), PIC (0,36 ± 0,08 ?m) ve PC (0,34 ± 0,06 ?m) ölçü maddelerinin nemli dentin yüzeyini kopyalama kabiliyetleri arasında objektif ve subjektif değerlendirmeler sonucu fark gözlenmemi?tir (p>0,0125). Hidrofobik PCNS ölçü maddesi kuru ortamda diğer ölçü maddeleri ile benzer ba?arıyı gösterirken, nemli ortamda subjektif değerlendirmeler sonucu detay kayıpları ve objektif değerlendirmeler sonucu artmı? pürüzlülük değerleri (0,68 ± 0,35?m) göstermi?tir (p=0,004).Poliüretan esaslı model materyali tüm ölçü maddeleri için ba?arılı detay kopyalama kabiliyeti göstermi?tir. Tip IV geli?tirilmi? sert alçı model materyalleriviölçü maddeleri üzerinde gözlenen detayı kopyalayamamı?tır. Değerlendirilen tüm gruplarda ölçü maddeleri ve rezin örnekleri arasında Ra pürüzlülük parametresi yönünden anlamlı fark bulunmamaktadır (p>0.0625).Anahtar Kelimeler: pürüzlülük, temas açısı, pulpal basınç, nem, poliüretan rezin

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the detail reproduction of dentin surfaces with hydrophobic and hydrophilic elastomeric impression materials and their ability to transfer the details onto models produced from such impressions.In this study, Garant L DuoSoft (IGL) with polyether structure, three different brands of polyvinylsiloxane (PVS) [Panasil ?nitial Contact Light (PIC), Panasil Contact Plus (PC) & PCNS having the same chemical structure as Panasil Contact Plus but excluding surfactant], three brands of Type IV gypsum model materials including Prostone 21, Fujirock, Duralit S) and polyurethane resin based model material (Alpha Die Top) were examined for surface roughness.Wettability properties of impression materials were determined during and after setting by contact angle measurement with sessile drop technique. Deionized water at a quantity of 4 ?l was used as test liquid. The contact angle measurements have been recorded on second basis during an evolution period of 135 seconds. For the detailed evaluation of reproduction 0.7-0.8 mm dentine segments were used as reference surfaces. In accordance with the examination methods, dentin surface preparation was made with 12 fluted tungsten carbide finishing bur [SEM (scanning electron microscopy), optic profilometer] or SiC paper, grit no.180-1200 [Atomic force microscopy (AFM)]. Moisture formation on dentin surfaces was provided via pulpal pressure simulation. Specimens (10 dentin specimens, 10 impression specimens for each of impression material from dry and wet dentin surfaces as well as 10 polyurethane resin specimens for each group) were analyzed with 3 dimensional optic profilometer. One specimen from each group was analyzed with SEM and AFM. Model specimens produced from Type IV reinforced gypsum were analyzed using optic profilometer and SEM. Objective analysis were performed by using average roughness value (Ra) with 3 dimensional optic profilometer.Contact-angle values were analyzed using 2-way analysis of variance (p<0,001) and Tukey HSD tests (p<0,05). Detail reproduction was tested with three wayviiianalyses of variance (p<0,05). Bonferroni correction, Tukey HSD tests (p<0,0125), Student?s t test with Bonferroni correction (p<0,0625) were used.During setting, initial contact angle values were measured as 67,5 ± 3,25º (IGL), 71,3 ± 10,7º (PIC), 74,3 ± 3,28º (PC), 88,1 ± 4,42º (PCNS), respectively. The contact angle values at 135th second were 14,6 ± 2,67º (IGL), 0 ± 0º (PIC), 58,7 ± 2,27º (PC), 78,3 ± 4,73º (PCNS). Contact angle measurements resulted in significant differences for the impression material used and time course of the measurement (p<0,001).After setting, initial contact angle values were measured as 64,4 ± 8,88º (IGL), 52,2 ± 2,47º (PIC), 103,4 ± 2,23º (PC) and 110,7 ± 0,73º (PCNS) respectively. The contact angle values at 135th second were 40,8 ± 1,96º (IGL), 40,8 ± 1,96º (PIC), 40,8 ± 1,96º (PC) and 110,1 ± 0,76º (PCNS). Contact angle measurements resulted in significant differences for the impression material used and time course of the measurement (p<0,001).Mean Ra value of dentin surfaces was 0,39 ± 0,12 ?m. Ra values of impression materials (0,48 ± 0,10 ?m for IGL, 0,36 ± 0,06 ?m for PIC, 0,32 ± 0,08 ?m for PC and PCNS 0,54 ± 0,23 ?m for PCNS) prepared from dry dentin surfaces were not different from dentin surfaces (p>0,0125). With regard to subjective and objective evaluation, Ra values of impression materials produced from moist dentin surfaces, (0,41 ± 0,06 ?m for IGL, 0,36 ± 0,08 ?m for PIC and 0,34 ± 0,06 ?m for PC) were not significantly different (p>0,0125). Hydrophobic PCNS impression material showed similar detail reproduction ability in dry field whereas detail looses with regard to subjective evaluation and increased roughness values (Ra=0,68 ± 0,35 ?m) with regard to objective evaluations were recorded (p=0,004).Polyurethane based model material successfully copied the surface texture produced by tungsten carbide bur (p>0,0625). However, Type IV gypsum material was unable to copy this texture to the same extent.Keywords: roughness, contact angle, pulpal pressure, moisture, polyurethane resin