Sosyal hizmet alanında çalışan kamu personelinin sosyodemografik değişkenler bazında iş stresi, tükenmişlik ve iş doyumlarının incelenmesi
Examination of burnout and stress levels of public employees in social services with the influences of gender and job experience differences
Yazar: ZEHRA BIÇAK
Danışman: PROF. DR. PINAR ÜNSAL
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Kamu personeli = Public personnel ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyodemografik değişkenler = Sociodemographic variables ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Stres = Stress ; Tükenmişlik = Burnout ; Çalışanlar = Workers ; İş doyumu = Job satisfaction ; İş stresi = Job stress

Özet:
Yapılan literatür taramasında tükenmişlik ve iş doyumu ilişkisinin farklı çalışmalarda işlenmiş olduğu görülmüştür. Ancak sosyal hizmet alanında çalışanların iş doyumu, iş stresi ve tükenmişlik ilişkisi konulu çalışmalara rastlanmamıştır. Diyarbakır örneklemli bir çalışmanın literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Bu çalışma kesitsel bir alan çalışmasıdır. Diyarbakır Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü bünyesinde hizmet veren kurum ve kuruluşlarda, farklı alanlarda çalışantoplam 820 personel arasından evreni bilinen örneklem büyüklüğü tekniği ile belirlenmiş 259kişiyeMaslach tükenmişlik envanteri, iş stresi ölçeği ve Oshagbemi iş doyumu ölçeği uygulanarak cinsiyet ve çalıştıkları sürelerle yaşadıkları tükenmişlik düzeyi, iş stresi ve iş doyumu arasında ilişki olduğuna yönelik incelemeler yapılmıştır.
Elde edilen verilerle yaş, cinsiyet, medeni durum, çalışılan kadro, sosyal hizmet alanındaki görev süresi değişkenlerinin iş doyumu ve tükenmişlik düzeyi ile ilişkisi saptanmıştır. Yapılan incelemeler sonucunda, tükenmişlik boyutlarından duygusal tükenmişlik ve diğer tükenmişlik alt boyutları arasında güçlü korelasyon olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte, duygusal tükenmişlik ve iş doyumunun arasında güçlü ve negatif ilişki ve iş stresi ile pozitif ve anlamlı ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte yaş ve görev süresinin tükenmişlik boyutları, iş stresi ve iş doyumu arasında ilişki tespit edilmemiştir. İş stresi ve iş doyumu arasında orta düzeyde negatif ilişki olduğu saptanmıştır. Bunun dışında, çalışılan kadro, verilen hizmet türü, tükenmişlikle baş etme, işini severek yapma değişkenleri bakımından tükenmişlik, iş stresi ve iş doyumu arasında ilişki olduğu bulunmuştur. 
Çalışmanın amacı doğrultusunda, sosyal hizmet personelinin cinsiyet ve çalıştıkları sürelerle yaşadıkları tükenmişlik düzeyi arasındaki ilişkiyi ortaya koyarak, sosyal hizmet alanında görülen muhtelif insan kaynağı kaybını önleyecek yöntemlerin geliştirilmesine katkıda bulunmak ve verimli hizmet planlamaları için veri kaynağı oluşturmaktır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship among experience, gender and burnout levels of social service employees so as to contribute solutions for preventing any kind of human resource loss in social service sector and to provide data for developing productive recommendations.
Based on the literature review about burnout, work stress and job satisfaction, it can be seen that there have been many studies conducted with employees in different sectors. However, research in social service sector in realtion to variables mentioned above is rare. That is why, this study will contribute highly to the existing literature findings.  with its sample recruited in Diyarbakır.
This cross-sectional study included 259 employees currently working in different institutions of the Ministry of Family and Social Policies in Diyarbakır. The sample was recruited from 820 employees working in the related institutions. For data collection, participants responded surveys including a Demographic Information Form, the Maslach Burnout Inventory, the Job Stress Scale, and the Oshagbemi Job Satisfaction Scale. Based on the results of the study, significant differences in marital status, workplace, job experience, ideas about job opportunities and burnout perception. Additionally significant negative relationship between burnout and job satisfaction was found. Also, burnout and job stress were found as positively correlated. Demographic variables including workplace, type of services, coping with burnout were found as associated with job satisfaction, job stress, and burnout.