10-14 yaş ortaöğretim öğrencilerinin hoşgörülü olma ve empati kurma becerisinin obez akranlarına yönelik tutumlarına etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of tolerance and empathy ability of 10-14 years old secondary school students on their attitudes towards obese peers
Yazar: SAFİYE ÇATALÇAM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜGE SEVAL
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akran = Peer ; Empati = Empathy ; Empatik beceri = Empathic skill ; Hoşgörü = Tolerance ; Obezite = Obesity ; Ortaöğretim öğrencileri = Secondary education students ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Çocukluk çağında akranlarından farklı özeliklere sahip olmak bir etiketlenme nedeni olabilir. Olumlu duygu, davranış ve tutum geliştirmede çocuğa ışık olan empati, saygı hoşgörü gibi değerlerin gelişiminin aile, okul ve toplumsal çerçevede desteklenmesi, önyargıların ve etiketlenmenin engellenmesinde kıymetli olacaktır. Bu bağlamda, bu araştırma, 10-14 yaş ortaöğretim öğrencilerinin hoşgörülü olma ve empati kurma becerisinin obez akranlarına yönelik tutumlarına etkisinin değerlendirilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma tanımlayıcı nedensel karşılaştırma tasarımı ile Zonguldak İli Kozlu İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı  bir ortaöğretim kurumunda  10 Mayıs-31 Aralık 2019 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Evreni 380 öğrencinin oluşturduğu araştırmada, evren örneklem olarak değerlendirilmiş ve gönüllü katılmak isteyenler araştırmaya dâhil edilmiştir. Veriler "Çocuğa İlişkin Bilgi Formu", "Çocuklar ve Ergenler İçin Empati Ölçeği", "Hoşgörülü Davranış Ölçeği" ve "Obez Çocuklara Yönelik Tutum Ölçeği"  kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre kızların empati(t=6.32; p<0.05)  ve hoşgörü düzeyinin(t=3.49; p<0.05) daha fazla olduğu, kronik hastalığı olmayanların obez akranlarına karşı daha anlayışlı olduğu (t=-2.29; p<0.05), sınıf düzeyi arttıkça obez akranı reddetme düzeyinin arttığı(F=3.38;p<0.05),  çok zayıf olan öğrencilerin obez öğrencilere göre daha hoşgörülü ve anlayışlı olduğu(F=2.61; p<0.05),anne eğitim düzeyinin empati, hoşgörü ve obez çocuklara yönelik tutumda etkili olmadığı((F=2.22; p>0.05) ve ortaokul öğrencilerinin empatik ve hoşgörülü davranma becerileri arttıkça obez çocuklara yönelik tutumun(r=0.20 ve r=0.33) olumlu yönde arttığı bulunmuştur. Sonuç olarak; 10-14 yaş ortaöğretim öğrencilerinin hoşgörülü olma ve empati kurma becerisinin obez akranlarına yönelik tutumları üzerinde etkilli olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Having different characteristics from their peers in childhood may be a reason for labeling. Supporting the development of values such as empathy, respect and tolerance, which are the light for the child in developing positive emotions, behaviors and attitudes, within the family, school and social framework will be valuable in preventing prejudices and labeling. This study was carried out evaluating the effect of tolerance and empathy skills of 10-14 year-old secondary school students on their attitudes towards obese peers. The research was conducted with a descriptive causal comparison design in a secondary education institution affiliated to the Kozlu District National Education Directorate in Zonguldak between 10 May and 31 December 2019.  In the study, whose universe was composed of 380 students, the population was evaluated as a sample and those who wanted to participate voluntarily were included in the study. The data were collected by using the "Information Form on Child", "Empathy Scale for Children and Adolescents", "Tolerant Behavior Scale" and "Attitude Scale for Obese Children". According to the findings, girls' empathy (t = 6.32; p <0.05) and tolerance level (t = 3.49; p <0.05) were higher, those without chronic disease were more understanding towards their obese peers (t = -2.29; p <0.05) and as the grade level increases, the level of rejection of obese peers increases (F = 3.38; p <0.05), students who are very thin are more tolerant and understanding than obese students (F = 2.61; p <0.05), mother education level was not effective on empathy, tolerance and attitudes towards obese children ((F = 2.22; p> 0.05), and as the empathic and tolerant behavior skills of middle school students increased, attitude towards obese children increased positively (r = 0.20 and r = 0.33). Consequently; It was concluded that the ability of tolerance and empathy of 10-14 year old secondary school students was effective on their attitudes towards their obese peers