65 yaş ve üzeri bireylerde sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının aktif yaşlanma sürecine etkisi
The effect of healthy lifestyle behaviors on the active aging process of individuals age 65 and over
Yazar: SERVET KALYONCUO
Danışman: DOÇ. DR. PINAR TEKİNSOY KARTIN
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Aktif yaşlanma = Active ageing ; Davranış = Behavior ; Geriatri = Geriatrics ; Hemşirelik = Nursing ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam tarzı = Life style ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu çalışma 65 yaş ve üzeri bireylerde sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının aktif yaşlanma sürecine etkisinin değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı ve analitik bir araştırma olarak yapılmıştır. Araştırma Erciyes Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde bulunan Geriatri polikliniğine randevulu sistem ile gelen 65 yaş ve üzeri bireyler üzerinde yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini dahil edilme kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 145 yaşlı birey oluşturmuştur. Araştırma verileri, 1 Ekim 2020-30 Mart 2021 tarihleri arasında Hasta Tanıtım Formu, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği-II ve Aktif Yaşlanma Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde kategorik değişkenler arasındaki ilişkilerin analizinde ki-kare testi, iki gruplu değişkenlerin karşılaştırılmasında Student-t testi, ikiden fazla grubun karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi (ANOVA), çoklu karşılaştırma testlerinden Tukey testi, sürekli değişkenlerin normal dağılıma uygunluğunu belirlemek amacıyla Shapiro Wilks Testi kullanılmıştır. Nicel değişkenler arasındaki ilişkinin yönünü ve gücünü belirlemek için Pearson korelasyon analizi, değişkenlerin etkisini belirlemek için regresyon analizi kullanılmıştır. Ölçek madde puanlarının geçerliliği için Cronbach alpha katsayısı hesaplanmıştır. Anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Araştırma sonucunda sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının, yaşlıların daha aktif olarak yaşlanmalarına olumlu katkı sağladığı belirlenmiştir. Ayrıca yaşlıların sağlıklı yaşam biçimi davranışları ile aktif yaşlanma puan ortalamaları arasında pozitif yönde normal düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Araştırma sonuçları doğrultusunda, daha aktif yaşlanma için sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını artırmaya yönelik gerekli sosyal politikaların tasarlanması, hemşirelik bölümü müfredatının bu konuda zenginleştirilmesi ve yaşlı sağlığını korma ve geliştirmek için uygulamalı eğitim programlarının düzenlenmesi, yaşlı bireylerin bilinçlendirilmesi, sağlık profesyonellerinin yaşlı bireylere eğitim ve rehberlik etmesi önerilebilir. 

Anahtar Kelimeler: Aktif yaşlanma; Hemşirelik; Sağlıklı yaşam biçimi davranışları; 65 yaş ve üzeri bireyler

Abstract:
This study was conducted as a descriptive and analytical research to evaluate the effect of healthy lifestyle behaviors on the active aging process in individuals aged 65 and over. The research was conducted on individuals aged 65 and over who came to the Geriatrics Polyclinic in Erciyes University Health Application and Research Center by appointment. The sample of the study consisted of 145 elderly individuals who met the inclusion criteria and agreed to participate in the study. Research data were collected between October 1, 2020 - March 30, 2021 using the Patient Information Form, Healthy Lifestyle Behaviors Scale-II and Active Aging Scale. Chi-square test was used to analyze the relationships between categorical variables in the evaluation of the data, Student-t test was used to compare two-group variables, one-way analysis of variance (ANOVA) was used to compare more than two groups, Tukey test was used as a multiple comparison test, and Shapiro Wilks Test was used to determine the conformity of continuous variables to normal distribution. Pearson correlation analysis was used to determine the direction and strength of the relationship between quantitative variables, and regression analysis was used to determine the effect of the variables. The Cronbach alpha coefficient was calculated for the validity of the scale item scores. Significance level was accepted as p<0.05. As a result of the research, it has been determined that healthy lifestyle behaviors contribute positively to the aging of the elderly more actively. In addition, a statistically significant positive correlation was found between the healthy lifestyle behaviors of the elderly and their active aging mean scores. In line with the results of the research, it can be recommended to design the necessary social policies to increase healthy lifestyle behaviors for more active aging, to enrich the curriculum of the nursing department in this regard, to organize applied training programs, to raise awareness of elderly individuals, and to provide education and guidance by health professionals to elderly individuals.

Keywords: Active aging; Healthy lifestyle behaviors; Individuals aged 65 and over; Nursing