Türkiye'de teknoloji geliştirme bölgeleri, yenilik ve ekonomik büyüme ilişkisi
Technology development zone in Turkey, the relationship between economic growth and innovation
Yazar: ÖZGE ÖZMEN TOSUN
Danışman: PROF. DR. ALİ ÇIMAT
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Araştırma-geliştirme = Research-development ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Teknoloji geliştirme bölgeleri = Technology development areas ; Teknoparklar = Technoparks ; Vergi teşvikleri = Tax incentives ; Yenilik = Innovation ; İnovasyon = Innovation

Özet:
Küresel rekabetin arttığı günümüz dünyasında istikrarlı bir ekonomik büyümenin
sağlanabilmesi için teknoloji ve inovasyon mutlaka olması gereken koşullar haline
gelmiştir. Teknoloji ve yeniliğin ortaya çıkması için, bilginin araştırma ve geliştirme
faaliyetleri ile birlikte ticarileştirilmesi gerekmektedir. İşte tam da bu bağlamda
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri bilginin ticarileştirilmesi yolunda teknolojik yenilik
üreterek veya teknoloji transferi sağlayarak yeni teknolojiler ve ürünler geliştirmeye
teşvik etmektedir.
Bu doğrultuda yenilik kavramı çerçevesinde ekonomik büyüme modelleri ve
Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde uygulanan vergi teşviklerine ilişkin temel mevzuat
olarak Ülkemizde yürürlükte olan 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu
ve 5746 sayılı Araştırma ve Geliştirme faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun
çerçevesinde belirlenen teşvikler ele alınmıştır. Ayrıca Türkiye'de teknolojik yenilik
göstergeleri ve ekonomik büyüme ilişkisi ekonometrik olarak incelenmiştir.
Bu çalışmanın amacı; Türkiye'de Teknoloji Geliştirme Bölgelerindeki faaliyetlere
yönelik yapılan vergi teşviklerinin, yenilik göstergelerinin ekonomik büyüme
üzerindeki etkisini teorik ve amprik olarak ele almaktır. Bu amaçla yapılan çalışma
sonucunda; Türkiye'de yenilik göstergelerinin ekonomik büyümeyle ilişkilerinin ArGe nin GSYİH içindeki payının toplam Ar-Ge harcamasına etkisi dışındakilerde zayıf
bir nedensellik ilişkilisi olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla Ar-Ge ye yönelik vergi
teşviklerinin artmış olduğu gözlemlenmekle birlikte vergi teşviklerinin yenilik
göstergeleri ve ekonomik büyüme üzerindeki etkinliğinin arttırılmasına ilişkin bazı
aksaklıkların düzenlenmesi gerekmektedir.

Anahtar Sözcükler: Teknoparklar, Vergi Teşvikleri, Ekonomik Büyüme, Ar-Ge,
Teknoloji, yenilik (inovasyon)

Abstract:
In today's world where global competition is increasing, technology and innovation
have become essential conditions for a stable economic growth. For technology and
innovation to emerge, knowledge must be commercialized together with research and
development activities. In this context, Technology Development Zones encourage the
development of new technologies and products by producing technological
innovations or by providing technology transfer for the commercialization of
information.
In this regard, the incentives determined within the framework of the Law No. 4691
on Technology Development Zones and the Law No. 5746 on Supporting Research
and Development Activities, which are in force in our country, have been discussed as
the basic legislation on economic growth models and tax incentives applied in
Technology Development Zones within the framework of the concept of innovation.
It has also been examined econometric indicators of technological innovation and
economic growth relationship in Turkey.
The aim of this study is; Turkey made tax incentives for the Technological
Development activities of the Regions, innovation indicators of the impact on
economic growth is to address the theoretical and empirical. As a result of the work
done for this purpose; The impact of R & D innovation indication of their relationship
to economic growth in Turkey's share in GDP to total R & D spending has been found
to be weak except in the relation of causality. Therefore, although it is observed that
tax incentives for R&D have increased, some deficiencies in increasing the
effectiveness of tax incentives on innovation indicators and economic growth need to
be regulated.

Key Words: Technoparks, Tax Incentives, Economic Growth, R&D, Technology,
innovation (innovation)