Ebe liderliğinde Pender'in sağlığı geliştirme modeline dayalı verilen eğitimin göçmen kadınların perinatal mental sağlığı üzerine etkisi
The effect of midwife-led education based on Pender's health promotion model on the perinatal mental health of immigrant women
Yazar: AYSEREN ÇEVİK
Danışman: PROF. DR. SULTAN ALAN
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı / Ebelik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Ebeler = Midwives ; Ebelik = Midwifery ; Perinatal bakım = Perinatal care ; Toplum ruh sağlığı hizmetleri = Community mental health services ; Zorunlu göç = Forced emigration

Özet:
Randomize kontrollü deneysel tipte yapılan bu araştırma, göçmen kadınlara Ebe Liderliğinde Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeline dayalı verilen eğitimin perinatal mental sağlık üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, 52 müdahale ve 54 (son testte n=48) kontrol grubu ile yürütülmüştür. Araştırma, beş görüşmeden oluşmuştur. Veriler tanıtıcı bilgi formu, perinatal mental sağlık bilgi formu, Edinburgh Doğum Sonrası Depresyon Ölçeği ve Perinatal Anksiyete Tarama Ölçeği ile toplanmıştır. Non-parametrik dağılım gösteren verilerin analizinde uygun istatiksel analizler yapılmıştır. Müdahale grubuna 3 modül eğitim, kontrol grubuna rutin klinik bakım verilmiştir. Müdahale ve kontrol grubundaki kadınların ilk görüşme depresyon puanları sırasıyla (Medyan[IQR]) 5(4) ve 5(3); son görüşmede ise 5(4) ve 6(2)'dır. Müdahale grubundaki kadınların depresyon puanları, zaman içerisinde anlamlı bir farklılık göstermezken (p>0,05), kontrol grubunun puanlarında anlamlı farklılık görülmüştür (p<0,05). Gruplar arasında ise depresyon puanları üçüncü ve dördüncü görüşmede anlamlı farklılık göstermiştir (p<0,05). Müdahale ve kontrol grubundaki kadınların birinci görüşme anksiyete puanları sırasıyla (Medyan[IQR]) 9(5,75) ve 14(3,75); beşinci görüşmede ise 12(11,5) ve 17(9)'dir. Müdahale ve kontrol grubundaki kadınların anksiyete puanları zaman içerisinde anlamlı farklılık göstermiştir (p<0,05). Gruplar arasında ise anksiyete puanları açısından anlamlı bir farklılık görülmemiştir (p>0,05). Pender'in Sağlığı Geliştirme Modeline dayalı verilen eğitimin, perinatal sağlığı koruyucu ve iyileştirici bir etkisi olduğu söylenebilmektedir.

Abstract:
This randomized controlled experimental study was conducted to evaluate the effects of midwife-led Pender's Health Promotion Model-based education given to immigrant women on perinatal mental health. The study was conducted with 52 intervention and 54 (n=48 in the post-test) control groups. The study consisted of five interviews. Data were collected using an introductory information form, perinatal mental health information form, Edinburgh Postnatal Depression Scale and Perinatal Anxiety Screening Scale. Appropriate statistical analyses were performed in the analysis of data showing non-parametric distribution. The intervention group received 3 modules of training, and the control group received routine clinical care. The depression scores of women in the intervention and control groups in the first interview were (Median[IQR]) 5(4) and 5(3), respectively; and in the last interview, 5(4) and 6(2). The depression scores of the women in the intervention group did not show any significant difference over time(p>0,05), while the scores of the control group showed a significant difference(p<0,05). Depression scores between the groups showed significant differences in the third and fourth interviews(p<0,05). The anxiety scores of the women in the intervention and control groups in the first interview were (Median[IQR]) 9(5,75) and 14(3,75), respectively, and in the fifth interview, they were 12(11,5) and 17(9). The anxiety scores of the women in the intervention and control groups showed a significant difference over time(p<0,05). No significant difference was observed between the groups in terms of anxiety scores(p>0,05). It can be said that the education based on Pender's Health Promotion Model has a protective and improving effect on perinatal health.