Klinik örneklerden izole edilen cytomegalovirüs (CMV) suşlarında gansiklovir direncinin araştırılması
Investigation of ganciclovir resistance in the cytomegalovirus (CMV) strains isolated from clinical samples
Yazar: SAFİYE DELİCE
Danışman: PROF. DR. SELMA GÖKAHMETOĞLU
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Antiviral ajanlar = Antiviral agents ; Gansiklovir = Ganciclovir ; Herpesvirüsler = Herpesviridae ; Sitomegalovirüs = Cytomegalovirus ; İlaç alerjisi = Drug hypersensitivity ; İlaçlara direnç = Drug resistance

Özet:
Amaç: Tüm dünyada yaygın olarak görülen sitomegalovirüs (CMV), Herpesviridae ailesine ait bir virüstür. CMV immün sistemi normal kişilerde genellikle asemptomatik hastalık oluştururken, konjenital enfeksiyonu olan, solid organ ve kemik iliği nakli yapılanlar ve kazanılmış immün yetmezlik sendromlu (AIDS) olgular gibi immün sistemi baskılanmış hastalarda ciddi mortalite ve morbidite nedeni olmaktadır. Gansiklovir tedavisi CMV'ye bağlı enfeksiyonlarda tedavide ilk tercihtir ve bu tedavi CMV'ye bağlı hastalık ve ölümü belirgin bir şekilde azaltmaktadır. Gansiklovir tedavisine direnç, artan bir oranda bildirilmektedir. Bu çalışmada, gansiklovir tedavisi görmekte olan hastalarda gansiklovir direncinin dizi analizi yöntemiyle araştırılması amaçlandı.
Materyal ve Metod: Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nin poliklinik ve servislerinde takip edilen hastalara ait kan örneklerinin polimeraz zincir reaksiyonu (PCR) sonucuna göre CMV DNA viral yükü 1000 kopya/ml ve üzerinde olanlar çalışmaya alındı. Çalışmaya alınan 30 hastada CMV antiviral ilaç direncine yol açan mutasyonların saptanması için UL97 gen bölgesinde 420-664 kodonlarını, UL54 gen bölgesinde 261-588 ve 740-987 kodonlarını kapsayan gen bölgelerinin DNA dizi analizi (ABI 310 GeneticAnalyzer) yapıldı.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 30 hastanın birinde (%3.3) CMV UL97 gen bölgesinde M460V mutasyonu, birinde (%3.3) UL54 gen bölgesinde L802M mutasyonu saptandı. Çalışmaya dahil edilen hastaların 16'sında 9 varyant sekans (P887S, S897L, D898N, D605E, T922M, S470N, M827I, V355A, D898G) bulundu.
Bu sekansların 5'i (P887S, S897L, D898N, D605E, V355A) daha önce yapılmış olan çalışmalarda tespit edilmişti. İlk defa bu çalışmada dört yeni polimorfik sekans (T922M, S470N, M827I, D898G) saptandı.
Sonuç: Sonuç olarak çalışmaya dahil edilen hastalardan birinde (%3.3) CMV UL97 gen bölgesinde M460V mutasyonu, birinde (%3.3) UL54 gen bölgesinde L802M mutasyonu saptandı. CMV antiviral ilaç direncinin belirlenmesinin antiviral tedavinin planlanmasında klinisyene yardımcı olabilir. Saptanan polimorfik sekansların ilaç direncindeki rolünün belirlenmesi için daha ileri çalışmaların planlanması gerektiği kanaatine varıldı.

Anahtar kelimeler: Cytomegalovirus, gansiklovir, antiviral direnç, dizi analizi.

Abstract:
Aim: Cytomegalovirus (CMV), common in all over the world, is a virus belonging to the family Herpesviridae. Although CMV cause generally asymptomatic virulence in healthy people that have normally immune system, it may cause serious mortality and morbidity in patients that have supressed immune system as congenital infections, solid organ and bone marrow transplantation and acquired immuno deficiency syndrome (AIDS) patients. Ganciclovir treatment is the first choice in the treatment of infections due to CMV and decreases remarkably morbidity and mortality related to CMV. Ganciclovir therapy resistance is reported at an increasing rate. In this study it was aimed to investigate increased ganciclovir resistance by the sequence analysis method in patients receiving ganciclovir treatment.
Materials and Methods: The patients' blood samples, followed by the outpatient clinics and wards in Erciyes University Medical Faculty Hospital were included in this study in case of having CMV DNA viral load of 1000 copies/mL or above according to polymerase chain reaction (PCR) results. In the 30 patients included in this study, DNA sequence analysis (ABI 310 GeneticAnalyzer) was performed including 261 to 588 bp and 740 to 987 bp regions codons in UL54 gene and 420-664 region codons in UL97 gene, in order to detect mutations leading to CMV antiviral drug resistance.
Results: In one of the 30 patients included in this study, M460V mutation in CMV UL97 gene region was detected and in an other patient L802M mutation in UL54
gene region was found. With 16 of the patients included in the study 9 sequence variants (P887S, S897L, D898N, D605E, T922M, S470N, M827I, V355A, D898G) were found. Five of these sequences had been identified in earlier studies that were established. For the first time in this study, four new polymorphic sequences are determined (T922M, S470N, M827I, D898G).
Conclusion: As a result, with one of the patients included in the study M460V mutation is detected on CMV UL97 gene region, and with an another, L802M mutations is detected on UL54 gene region. Determination of CMV antiviral drug resistance, would help clinicians in planning antiviral therapy. It is arrived to the conclusion that further studies should be planned to determine the role of detected polymorphic sequences in drug resistance.

Key words: Cytomegalovirus, ganciclovir, antiviral resistance, sequence analysis