Kültürel bellek ile oluşan estetik kültürün kent mekanına yansımaları
Reflections of the aesthetical culture shaped by cultural memory on the urban spaces
Yazar: NİMET MERT AĞAR
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN CENGİZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı / Peyzaj Planlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Kültür birey topluluk ve toplumların, tarihsel olarak ürettikleri her şeydir ve neticede oluşan toplumsal yapılanmadır. Bellek anılarla beraber toplumsal ve doğayla ilgili sistematik bilgileri, beceri ve alışkanlıklarla ilgili bilgileri kapsadığından kültürel aktarımı sağlar. Kültürel bellek gelenek ve iletişimden beslenir ama onlar tarafından belirlenmez. Küreselleşme ile beraber insan, sermaye ve kültür hareketliliği de hızlanmıştır. Günümüzde kültürel bellek elemanları tüketim nesnesi haline gelmiştir ve unutma artmıştır. Modernite ve hafıza ilişkisine baktığımızda sürekli ilerleme ve hafızasızlık söz konusudur. Estetik olarak değerlendirilen şey, insanın, yapısal bir bütünlükte genel insansal idealin, sistemsel yetkinliğin kaosa sonlandıran kozmos idealinin, entropi ile başeden, entropiden uzak idealinin yansısını kendinde duyumsadığı şeydir. Bununla birlikte ideal de, sanattaki imge kadar somuttur. İnsanoğlunun sanatsal gelişmesi, herkesin, bütün sanat hazinelerine özgürce el atabileceği, herkesin estetik kültürünün en yükseğinden gelişeceği bir aşamaya ulaşacaktır. Uygulamalı sanatlar ile mekânsal yaratımlar, yalnızca toplumun teknik ilerleme düzeyini değil, ama aynı zamanda toplumun yaşam tarzını, düşünce tarzını, dünya görüşünü, dünya anlayışını, farklı toplumsal kesimlerin idealleri ile psişesini de bildirir. Estetik kültür toplumun ait olduğu kültürel belleğinin, estetiğin bir ifade şekli olan sanattan faydalanmasıyla orantılı olarak çıkan neticedir. 
Küreselleşmenin ve onun yarattığı kitle kültürünün olumsuz etkileri, kültürel belleği tehdit etmektedir. Genel olarak kabul edilen görüş, küreselleşmenin temel özelliğinin "evrensellik" ile "yerellik" arasında gerilim olduğu şeklindedir. 
Günün yaşam kalitesine bağlı olarak oluşan ideal için, geçmişten günümüze tüm birikimi ile varlığını sürdüren kültürün yansıdığı kent/kent mekanları ait oldukları zamanın kendi gerçekliğinde estetiğini yansıtırlar. 

Anahtar Kelimeler: Kültür, Bellek, Estetik, Kültürel Bellek, Estetik Kültür, Sanat, Estetik Kent Mekanı

Abstract:
Culture is everything historically created by individuals, communities and societies, and is the resultant social structure. Memory and remembrance comprise systematic knowledge about social and nature, realise transfer of culture.  Cultural memory nourishes from traditions and interactions however not determined by them.  Movement of people, capital and culture have speeded up since globalisation. Elements of cultural memory have turned into consumer materials and disregarding has increased. When the relation between the modernity and remembrance is considered, continuous progress and lack of memory become apparent. What is aesthetically perceived is that human beings can feel the general human ideal in a structural unity, the inability of the systematic competence to be the entropy ideal of the cosmos ideal, which ceases chaos, from the superior of entropy. Ideally, it is as tangible as the image in life. Development of humankind regarding art will reach to a stage where everyone can freely access all art heritage and reach to a level where everyone will develop themselves to the highest level of aesthetic culture. Plastic arts and spaces express not only the technical advancement level of the society but also way of living, thinking, worldview, ideas and psychology of different social segments of it. Esthetical culture is the outcome of cultural memory of the society it belongs to, in proportion with using art as the way of expressing it.  
Globalisation and adverse effects of it as popular culture is threatening the cultural memory. Most commonly agreed view is that globalisation creates tension between the "local" and "universal". 
The ideal shaped by today's life quality, aesthetics of the cities and urban places which live with their heritage from the past until today, is reflected in the reality of time of their existence.    

Keywords: Cultur, Memory, Aesthetic, Cultural Memory, Art, Aesthetic Culture, Aesthetic Urban Space