Bölgesel iklim modellemesi ile çöl kaynaklı uzun mesafeli toz taşınımının modellenmesi
Modelling of long range dust transport from desert by a regional climate model
Yazar: SERDAR UĞURDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. SADULLAH LEVENT KUZU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Çevre Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Sahra tozları = Sahara dusts ; Toz taşınımı = Dust transport

Özet:
Kurak bölgelerden toz taşınması, kentsel hava kalitesini etkileyebilir ve iklim değişiklikleri üzerinde etkili olabilir. Marmara Bölgesi, düşük çevresel performans göstergesi ile yüksek nüfus artışına sahip bir bölgedir. Yoğun nüfus, trafik, konut ve sanayi mevcut olmasından kaynaklı hava kirliliği, Marmara Bölgesi'nde çevre kalitesini düşüren sorunlardan biridir. Sahra Çölü tozlarının uzun vadeli taşınmasının, hava kirliliği sorununa en çok katkıda bulunan sebeplerden biri olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada ana hedef yaşanmış olan iklimsel olaylar üzerinden partikül madde konsantrasyonlarının ve mineral toz taşınımlarının iklimsel olaylarla etkileşimini incelemek ve gelecekteki olaylarla ilgili çıkarımlar yapabilmektir. Bu çalışmada Sahra Çölü'nden İstanbul'a bir toz akınını simüle ettik. Toz taşınımı 22 Mart 2018' de gerçekleşti. İlk olarak, bölgesel bir iklim modeli kullanılarak ulaşım modeli simüle edildi. Model, Uluslararası Teorik FizikMerkezi, Abdus Salam tarafından geliştirilen RegCM' dir. Çalışma alanı, hem toz kaynağı hem de alıcı konumlarını içerecek şekilde seçilmiştir. Yüzey - iklim etkileşimlerini tanımlamak için topluluk arazi modeli sürüm 4.5 kullanıldı. Yük 22 Mart 18:00' de en yüksek olmasına rağmen, yer seviyesindeki en yüksek konsantrasyon 23 Mart 12:00' deydi. Bu,karışım yüksekliğinin gelişimi ile ilgiliydi. Karışım yüksekliği büyük ölçüde yükseltildikten sonra toz çökelme mekanizması ile yer yüzüne ulaşmıştır.

Anahtar Kelimeler: Partikül madde, toz taşınımı, iklim modellemesi

Abstract:
Dust transport from arid regions can affect urban air quality and have an impact on climate change. The Marmara Region is a region with a low environmental performance indicator and high population growth. Air pollution due to the presence of dense population, traffic, housing and industry is one of the problems that reduce the environmental quality in the Marmara Region. Long-term transport of Sahara dust is known to be one of the major contributors to the air pollution problem. The main goal of this study is to examine the interaction of particulate matter concentrations and mineral dust transports with climatic events through experienced climatic events and to make inferences about future events. In this study, we simulated a dust influx from the Sahara Desert to Istanbul. Dust transport took place on March 22, 2018. First, the transportation model was simulated using a regional climate model. The model is RegCM, developed by Abdus Salam, International Center for Theoretical Physics. The study area was chosen to include both dust source and receiver locations. The community terrain model version 4.5 was used to describe surface - climate interactions. The highest concentration at ground level was at 12:00 on March 23, although the load was highest on March 22 at 18:00. This was related to the development of the planetary boundary layer. After the mixing height was greatly increased, the powder was precipitated.

Keywords: Particulate matter, dust transport, climate modeling