İki yaşından küçük çocuklarda levetirasetam tedavisinin etkinliği ve güvenilirliği
Efficacy and safety of levetiracetam treatment in children under two years
Yazar: ABDULLAH HARUN KUBAT
Danışman: DOÇ. DR. GONCA BEKTAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Epilepsi = Epilepsy ; Levetirasetam = Levetiracetam ; Tedavi = Treatment ; Çocuklar = Children ; Çocukluk dönemi = Childhood

Özet:
Amaç: Levetirasetam günümüzde çocukluk çağında en sık reçete edilen 
antiepileptik ilaçlardan biridir. Avrupa'da mevcut AEİ tedavilerine ek tedavi olarak 6 
yaş üzeri hastalarda kullanımı için ruhsat alması sebebiyle monoterapi olarak 
kullanımına ilişkin veriler özellikle erken çocukluk çağı döneminde oldukça 
kısıtlıdır. Biz literatürde bu yaş grubunda levetirasetam etkinlik ve güvenilirliği ile 
ilglili yeterli çalışmaya rastlanmadığı için 2 yaş altı epilepsili çocuklarda 
levetirasetamın monoterapi olarak kullanımının etkinlik ve güvenilirliğini göstermeyi 
amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve 
Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Kliniği, Çocuk Nörolojisi 
Polikliniği'nden 01.06.2017 ile 01.06.2020 tarihleri arasında epilepsi tanısı alan ve 
levetirasetam tedavisi başlanan ve en az 6 ay süreyle takip edilen 2 yaşından küçük
90 çocuk dahil edildi. Epilepsi tanısı ve nöbet sınıflaması ILAE 2017 sınıflamasına 
göre yapıldı. Çalışmaya dahil edilen hastaların demografik verileri, konvülsiyon 
özellikleri, epilepsi tipi, nöromotor gelişim durumları, elektroensefalografi ve beyin 
görüntüleme bulguları, levetirasetam tedavisine yanıt, ilaç dozu,tedavi süresi ve yan 
etkiler kaydedildi.
Bulgular:Hastaların %45,6'sı (n=41) kız, %54,4'ü (n=49) erkekti. Hastaların 
yaş ortalamaları 10,56±5,88 aydı. Ortalama toplam tedavi süresi 16,72 ay ve 
ortalama monoterapi süresi 13,64 aydı. Nöbet tipleri %84,4'ü (n=76) jeneralize, 
%15,6'sı (n=14) fokal, epilepsi etyolojik sınıfları %50'si (n=45) bilinmeyen, %30'u 
(n=27) komplike febril konvulziyon, %10'u (n=9) yapısal, %5,3'sı (n=5) genetik, 
%2,2'si (n=2) metabolik, %2,2'si (n=2) infeksiyoz idi. Hastaların psikomotor 
gelişimleri %78,4 (n=59), beyin MRG bulguları %81,7 (n=58), beyin BT bulguları 
%94,6 (n=35), tedavi öncesi EEG %71,4 (n=50) oranında normaldi. Araştırmaya 
v
katılan olguların; %66,3'ü (n=59) ilk 6 ay nöbetsizken, %33,7'si (n=30) nöbet 
geçirmiştir. Olguların %74,4'ü (n=67) doz artırımı yapılmamışken, %25,6'sı (n=23) 
ilk 6 ay doz artırımı yapılmıştır. Olguların %81,1'inin (n=73) ilk 6 ay tek ilaç 
levetirasetam iken; %18,9'unun (n=17) tek ilaç levetirasetam değildir. Olguların 
başlangıç levetirasetam dozu 15 ile 40 mg/kg/g arasında değişmekte olup; ortalama 
LEV dozu 22,11±5,45 mg/kg/g' dir. Olguların levetirasetam monoterapi süresi 1 ile 
52 ay arasında değişmekte olup; ortalama monoterapi süresi 13,64±10,49 ay, toplam 
tedavi süresi ise 16,72±10,12 aydır. Hastaların %79,7'sinin (n=47) kontrol EEG'si 
normal, olguların tamamının başlangıç hemogram biyokimya tetkikleri ve 6 ay
sonunda hemogram biyokimya tetkiklerinin normal olduğu görülmektedir.Olguların 
%1,1'inde (n=1) yan etki nedeni ile ilaç kesimi varken; %98,9'unda (n=89) ilaç 
kesimi olmadığı görülmektedir. Çalışmamızda ilk 6 ay nöbet kontrolü ile epilepsi 
etyolojik sınıflaması arasında istatiksel anlamlı ilişki saptanmış olup epilepsi sınıfı 
komplike febril konvulziyon olan hastalarda nöbet kontrolünün daha iyi olduğu, 
epilepsi sınıfı genetik olanlarda ise nöbet kontrolünün daha kötü olduğu 
bulunmuştur. Beyin görüntüleme bulguları, tedavi öncesi EEG ve kontrol EEG 
bulguları, psikomotor gelişim durumu ile tedavi yanıtı arasında ise anlamlı farklılık 
bulunmadı.
Sonuç: Çalışmamız; düşük yan etki potansiyeli, yan etkilerin ilaç kesimini 
gerektirmeyecek düzeyde olması, yan etkilerin ilaç kesimi sonrası hızla düzelmesi, 
rutin laboratuvar takibi gerektirmemesi, çalışmamız ve literatürdeki benzer 
çalışmaların gösterdiği gibi 2 yaş altı çocukların jeneralize ve parsiyel nöbetlerinde 
nöbet kontrolünü sağlamada etkin bulunması nedeniyle bu yaş grubunda epilepsi 
tedavi seçiminde levetirasetamın etkin ve güvenilir bir seçenek olduğunu 
göstermiştir.
Anahtar Kelimeler: çocukluk çağı , epilepsi, levetirasetam, monoterapi,
nöbet.

Abstract:
Objective: Levetiracetam is currently one of the most commonly prescribed 
antiepileptic drugs in childhood. Data on its use as monotherapy are very limited, 
especially in early childhood, since it is licensed for use in patients over 6 years of 
age as an adjunct treatment to existing AED treatments in Europe. We aimed to 
demonstrate the efficacy and safety of using levetiracetam as monotherapy in 
children under 2 years of age with epilepsy, since there are no adequate studies on 
the efficacy and safety of levetiracetam in this age group in the literature.
Material and Methods:90 children under the age of 2 who were diagnosed 
with epilepsy between 01.06.2017 and 01.06.2020 and were treated with 
levetiracetam and followed up for at least 6 months in Bakırköy Dr. Sadi Konuk 
Training and Research Hospital Pediatric Neurology Clinic were included in this 
study. Epilepsy diagnosis and seizure classification were made according to the 
ILAE 2017 classification. Demographic data, convulsion characteristics, epilepsy 
type, neuromotor developmental status, electroencephalography and neuroimaging 
findings, response to levetiracetam treatment, drug dose, duration of treatment and 
side effects of the patients included in the study were recorded.
Results: 45.6% (n=41) of the patients were female and 54.4% (n=49) were 
male. The mean age of the patients was 10.56±5.88 months. The mean total 
treatment time was 16.72 months and the mean monotherapy time was 13.64 months. 
Seizure types 84.4% (n=76) generalized, 15.6% (n=14) focal, epilepsy etiological 
classes 50% (n=45) unknown, 30% (n=27) ) recurrent febrile seizures, 10% (n=9) 
structural, 5.3% (n=5) genetic, 2.2% (n=2) metabolic, 2.2% (n) =2) was infectious. 
The patients' psychomotor development was 78.4% (n=59), brain MRI findings were 
81.7% (n=58), brain CT findings were 94.6% (n=35), pre-treatment EEG was 71.4% 
(n=50) ) was normal. Of the cases participating in the research; While 66.3% (n=59) 
were seizure-free in the first 6 months, 33.7% (n=30) had seizures. While the dose 
was not increased in 74.4% (n=67) of the cases, the dose was increased in 25.6% 
vii
(n=23) in the first 6 months. In 81.1% (n=73) of the cases, the only drug was 
levetiracetam in the first 6 months; Levetiracetam was not the only drug of 18.9% 
(n=17). The initial levetiracetam dose of the cases ranged from 15 to 40 mg/kg/g; the 
mean LEV dose is 22.11±5.45 mg/kg/g. The duration of levetiracetam monotherapy 
of the cases ranged from 1 to 52 months; The mean duration of monotherapy was 
13.64±10.49 months, and the total duration of treatment was 16.72±10.12 months. 
The control EEG was normal in 79.7% of the patients (n=47), the initial hemogram 
biochemistry analyzes of all the cases and the hemogram biochemistry tests at the 
end of 6 months were normal. The cause of side effects in 1.1% of the cases (n=1) 
with drug discontinuation; It is seen that 98.9% (n=89) did not have drug withdrawal. 
In our study, a statistically significant relationship was found between seizure control 
in the first 6 months and the etiological classification of epilepsy. There was no 
significant difference between brain imaging findings, pre-treatment EEG and 
control EEG findings, psychomotor developmental status and treatment response.
Conclusion: Our work; In this age group, it is effective in providing seizure 
control in generalized and partial seizures in children under 2 years of age, as shown 
by our study and similar studies in the literature, as low side effects potential, side 
effects do not require drug discontinuation, side effects improve rapidly after drug 
discontinuation, do not require routine laboratory follow-up. demonstrated that 
levetiracetam is an effective and safe option in epilepsy treatment selection.
Keywords: childhood, epilepsy, levetiracetam, monotherapy, seizure.