Mesane kanseri evrelendirilmesinde çok kesitli bilgisayarlı tomografi bulgularının radikal sistektomi ile karşılaştırılması
Bladder cancer staging; Comparison of multidetector computed tomography findings with radical cystectomy
Yazar: İBRAHİM İLKER ÖZ
Danışman: PROF. DR. CEMİL YAĞCI
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyodiagnostik Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Cerrahi-ürogenital = Surgery-urogenital ; Mesane = Urinary bladder ; Mesane hastalıkları = Urinary bladder diseases ; Mesane neoplazmları = Urinary bladder neoplasms ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Sistektomi = Cystectomy

Özet:
Mesane Kanseri Evrelendirilmesinde Çok Kesitli Bilgisayarlı TomografiBulgularının Radikal Sistektomi İle KarşılaştırılmasıMesane kanseri, en sık görülen malign üroepitelyal neoplazidir.Ortalama görülme yaşı 65-70'tir ve erkeklerde kadınlara göre daha sıkgörülür. İnsidansı Batı Avrupa ve Amerika'da giderek artmaktadır. Radyolojikgörüntüleme yöntemleri mesane kanserinin lokal yayılımının, lenf nodututulumunun, uzak metastazların ve üst üriner sistemdeki senkron tümörlerinbelirlenmesinde kullanılır. ÇKBT ile mesane kanserlerinin daha doğru birşekilde evrelendirilmesi ve varsa perivezikal invazyonun değerlendirilmesiamaçlanmıştır.Eylül 2006 ile Mart 2009 tarihleri arasında hematüri şikayeti ilebaşvuran ve yapılan değerlendirmeler sonucunda mesane kanseridüşünülerek KS planlanan 33 hastaya ÇKBT incelemesi yapıldı. Hastalaraotomatik enjektör ile noniyonik intravenöz kontrast madde verildi.Prekontrast, 60, 80 ve 180 sn gecikme zamanı ile incelendi ve görüntüler GEHealthcare Advantage Workstation Software kullanılarak değerlendirildi.Mesane kanseri saptanan 26 hastaya (21 erkek, 5 kadın) önce KS ve TURardından radikal sistektomi yapıldı. Radikal sistektomi spesimenlerininpatolojik değerlendirmeleri standart referans olarak kabul edildi.ÇKBT sonuçlarını KS-TUR ve radikal sistektomi doku patolojisonuçları ile karşılaştırdığımızda kısa çapı 10 mm'nin üzerinde olanları %100doğrulukla, 10 mm altında olanları ise %81,8 doğrulukla saptadığı görüldü.Mesane kanserlerinde prekontrast incelemedeki dansite ölçümleri ileintravenöz kontrast madde verilmesinden sonra tüm fazlarda yapılan dansiteölçümleri karşılaştırıldığında tümör atenüasyonundaki artışta istatistikselolarak anlamlı fark bulundu (p<0,05). Patolojik evrelemesinde 12 hastadaaşikar perivezikal yağ doku invazyonu saptandı. ÇKBT ile 10 hastadaperivezikal invazyon tanımlandı. Bu sonuçlara göre çalışmamızda perivezikal58yağ doku invazyonu %83,3 doğruluk oranı ile gösterildi. Perivezikal yağ dokuinvazyonu saptanan alanların prekontrast incelemede yapılan dansiteölçümleri ile kontrast madde verilmesinden sonra tüm fazlarda yapılandansite ölçümleri karşılaştırıldığında perivezikal yağ doku atenüasyonundakiartışta istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,05). Ayrıca perivezikalyağ doku invazyonu saptanan alanların prekontrast incelemede yapılandansite ölçümleri ile perirektal yağ doku dansiteleri karşılaştırıldığındaistatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0,05).BT mesane kanserlerinin evrelemesinde doğruluğa katkısı olan biryöntemdir. Fakat uzaysal ve kontrast çözünürlüğü açısından sınırlamalarımevcuttur. Bu açıdan yeni nesil ÇKBT cihazları, konvansiyonel BT ve helikalBT cihazlarının eksikliklerini tamamen ortadan kaldırmıştır. ÇKBT ile yüksekçözünürlükte multiplanar değerlendirme yapılabilmesi ve bu konudakibaşarıları umut vericidir. Bu çalışma mesane kanserlerinin tanısındaÇKBT'nin güvenilirliğinin yüksek olduğunu ve perivezikal invazyonusaptamada yüksek özgüllük gösterdiğini ortaya koymaktadır. Bu invazivolmayan metod ile primer tanı konulması, radikal sistektomi öncesi evrelemeyapılabilmesi ve özellikle tedavi edilen hastaların takibi olası görünmektedir.Anahtar Kelimeler: Mesane kanseri, Bilgisayarlı tomografi, Perivezikalinvazyon, Radikal sistektomi, Sistoskopi

Abstract:
Bladder Cancer Staging; Comparison of Multi-Detector ComputedTomography Findings With Radical CystectomyBladder cancer is the most common malignant urothelial neoplasm.The average age is 65-70 years and it is seen more frequently in men.Incidence of bladder cancer is increasing in Western Europe and America.Radiologic imaging techniques of bladder cancer are used to determine localspread, lymph node involvement, distant metastasis and co-existing upperurinary tract tumors. Our purpose is to evaluate accuracy of multi?detectorcomputed tomography (MDCT) in the detection and staging of bladdercancer and evaluate perivesical invasion and perivesical staging.Between September 2006 and March 2009, 33 patients who wereadmitted with complaints of hematuria and with physical examinationssuspicious for bladder cancer, MDCT was performed before cystoscopy.Nonionic intravenous contrast material was given by the automatic injector.Patients were examined with precontrast, 60, 80 and 180 seconds delay timeand images were evaluated using GE Healthcare Advantage WorkstationSoftware. Bladder cancer was detected in 26 patients (21 men, 5 women).After MDCT the patients with bladder cancer, were evaluated by cystoscopyand TUR was performed before radical cystectomy. Pathological evaluationof radical cystectomy materials were accepted as standard reference.Comparison of MDCT findings with radical cystectomy, bladdercancer that 10 mm in diameter on the short axis was diagnosed with %100accuracy. If bladder cancer was below 10 mm on the short axis, the accuracyof MDCT had been found as %81.8. After giving intravenous contrastmaterial in all phases, the density measurements of bladder cancer werecompared with precontrast density of bladder cancer and a statisticallysignificant difference in densities was found (p <0.05). Pathological staging60in 12 patients revealed obvious invasion to perivesical fat tissue. 10 patientswhich had invasion to perivesical fat tissue were identified with MDCT.According to these results in our study, MDCT shows invasion to perivesicalfat tissue with %83.3 accuracy. The density of perivescal invasion areas,detected with MDCT in precontrast images were compared with same areas?density in all phases after giving contrast medium and a statisticallysignificant difference was found in density increase (p <0.05). In addition,perivesical fat tissue density in the percontrast images of invaded areas,were compared with density measurements of normal perirectal fat tissuedensity and a statistically significant difference was found in the densities (p<0.05).Computed tomography (CT) is a technique that has contribution to theaccuracy of staging of bladder cancer. But in terms of spatial and contrastresolution, limitations are available. In this respect, the new generationMDCT devices completely eliminate these limitations of conventional CT andhelical CT devices. Evaluation of bladder cancer with MDCT can be madewith high-resolution and multiplanar images. In this regard, achievements ofMDCT are promising. This study shows that MDCT has higher reliability inthe diagnosis of bladder cancer and high specificity in detection of pervesicalfat tissue invasion. With this non-invasive method, diagnosis of the primarybladder cancer, staging of bladder cancer before radical cystectomy, andfollow-up of treated patients seem to be possible.Keywords: Bladder cancer, Computed tomography, Perivesicalinvasion, Radical cystectomy, Cystoscopy