Üniversite öğrencilerinde internet oyun oynama bozukluğu ile internet bağımlılığı, psikolojik katılık ve umutsuzluk arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between internet gaming disorder and internet addiction, psychological inflexibility, and hopelessness in university students
Yazar: ELMAS NUR İBAOĞLU
Danışman: PROF. DR. ZELİHA TRAŞ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Oyun bağımlılığı = Game addiction ; Psikolojik katılık = Psychological inflexibility ; Umutsuzluk = Hopelessness ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnternet = Internet ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Bu araştırmada üniversite öğrencilerinde internet oyun oynama bozukluğu ile internet bağımlılığı, psikolojik katılık ve umutsuzluk arasındaki yordayıcı ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2021-2022 yıllarında İç Anadolu bölgesinde bir üniversitede öğrenim gören üniversite öğrencilerinden oluşmaktadır. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmaya 464' kadın 178'i erkek olmak üzere 642 üniversite öğrencisi katılmıştır. Araştırmada İnternet Oyun Oynama Bozukluğu Ölçeği Kısa Formu (İOOBÖ9-KF), Young İnternet Bağımlılığı Testi Kısa Formu (YİBT-KF), Kabul ve Eylem Formu-2 ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırmada bağımsız örneklemler t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Person momentler çarpımı korelasyon katsayısı analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda, internet oyun oynama bozukluğu puan ortalamalarının romantik ilişki durumu, kardeş sayısı, günlük uyku süresi ve düzenli fiziksel aktivite yapma durumuna göre anlamlı olarak farklılaşmadığı bulunmuştur. Erkeklerin internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri kadınlardan daha yüksek bulunmuştur. Annesi lise mezunu olan ve annesi üniversite ve üzeri eğitim kademesinden mezun olan katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri annesi ilkokul mezunu olanlardan anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Babası üniversite ve üzeri eğitim kademesinden mezun olan katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri babası ilkokul mezunu olan katılımcılardan anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. İnternet oyun oynama bozukluğunun hafta içi/hafta sonu oyun oynama süresine göre anlamlı olarak farklılaştığı tespit edilmiştir. Hafta içi/hafta sonu oyun oynamadığını belirten katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri 1 saatten az, 1-3 saat arasında ve 3 saatten fazla oynayanlardan daha düşüktür. Hafta içi/hafta sonu 1 saatten az oyun oynadığını belirten katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri de 1-3 saat arasında ve 3 saatten fazla oynayan katılımcılardan daha düşüktür. Hafta sonu 1-3 saat oyun oynadığını belirten katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri 3 saatten fazla oynadığını belirten katılımcılardan daha düşük bulunmuştur. Düzenli beslendiğini belirten katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeylerinin bazen düzenli beslendiğini ve düzenli beslenmediğini belirten katılımcılardan daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Oyun oynamadığını belirten katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri, oyun oynamak için masaüstü/dizüstü bilgisayar kullanan ve oyun oynamak için akıllı telefon/tablet/oyun konsolu kullanan katılımcılardan daha düşüktür. Oyun oynamak için akıllı telefon/tablet/oyun konsolu kullanan katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri masaüstü/dizüstü bilgisayar kullanan katılımcılardan daha düşüktür. Oyun oynamadığını belirten katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri FPS, MOBA/MMORPG, Battle Royale ve diğer oyun türlerini tercih eden katılımcılardan daha düşük bulunmuştur. Ayrıca kategorilerin dışındaki diğer oyunları tercih ettiğini belirten katılımcıların internet oyun oynama bozukluğu düzeyleri FPS oyun türünü tercih eden katılımcılardan ve MOBA/MMORPG tercih eden katılımcılardan daha düşük bulunmuştur. Oyun oynamak için motivasyonu olmadığını belirten katılımcıların internet oyun yonama bozukluğu düzeyleri oyun oynamak için motivasyonu olduğunu belirten katılımcılardan daha düşüktür. İnternet oyun oynama bozukluğu ile internet bağımlılığı, psikolojik katılık ve umutsuzluk arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. İnternet bağımlılığı ile psikolojik katılık ve umutsuzluk arasında ve psikolojik katılık ile umutsuzluk arasında da pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Araştırma sonucunda internet bağımlılığı, psikolojik katılık ve umutsuzluğun internet oyun oynama bozukluğu üzerinde yordayıcı etkisi olduğu bulunmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the predictive relationships between internet gaming disorder and internet addiction, psychological inflexibility and hopelessness in college students. The study group of the research consists of students studying at the colleges in the years 2021-2022. Relational screening model was used in the research. A total of 642 university students, 464 women and 178 men, participated in the study. Internet Gaming Disorder Scale Short Form (IGDSSF9-SF), Short Form of Young Internet Addiction Test (YIAT-SF), Acceptance and Action Questionnaire-2 (AAQ-2) and Personal Information Form prepared by the researcher were used. Independent samples t-test, one-way variance analysis (ANOVA), Person moment product correlation technique and multiple linear regression analysis were used.
In the study, there was no significant difference between the internet gaming disorder point averages of college students according to romantic relationship status, number of siblings, daily sleep time and regular physical activity. Males were found to have higher levels of internet gaming disorder than famales. Internet gaming disorder levels of the participants whose mothers were high school graduates and mothers graduated from university or higher education level were found to be significantly higher than those whose mothers were primary school graduates. Internet gaming disorder levels of the participants whose fathers graduated from university or higher education level were found to be significantly higher than those whose fathers were primary school graduates. It has been determined that internet gaming disorder differs significantly according to weekday/weekend gaming time. Internet gaming disorder levels of the participants who stated that they did not play games on weekdays/weekends were lower than those who played less than 1 hour, 1-3 hours and more than 3 hours. Internet gaming disorder levels of the participants who stated that they played less than 1 hour on weekdays/weekends were also lower than the participants who played between 1-3 hours and more than 3 hours. Internet gaming disorder levels of the participants who stated that they played 1-3 hours on the weekend were lower than the participants who stated that they played more than 3 hours. It was determined that the level of internet gaming disorder of the participants who stated that they were eating regularly was lower than the participants who stated that they sometimes fed regularly and did not eat regularly. Internet gaming disorder levels of the participants who stated that they do not play games are lower than those who use desktop/ laptop computers and smart phones/tablet/ game consoles to play games. Internet gaming disorder levels of participants who use smartphones/tablets/game consoles to play games are lower than those who use desktop/laptop computers. Internet gaming disorder levels of the participants who stated that they did not play games were found to be lower than the participants who preferred FPS, MOBA/MMORPG, Battle Royale and other game types. In addition, the internet gaming disorder levels of the participants who stated that they preferred other games outside the categories were found to be lower than the participants who preferred the FPS and MOBA/MMORPG game type. It was determined that the internet gaming disorder levels of the participants who stated that they did not have motivation to play games were lower than the internet gaming disorder levels of the participants who had motivation to play games. A positive and significant relationship was found between internet gaming disorder and internet addiction, psychological inflexibility and hopelessness. Significant positive correlations were found between Internet addiction and psychological inflexibility and hopelessness, and between psychological inflexibility and hopelessness. As a result of the research, it was found that internet addiction, psychological inflexibility and hopelessness were predictive effects on internet gaming disorder.