Kuraklık stresi uygulanan defne (Laurus nobilis L.) fidanlarında bazı morfolojik, fizyolojik ve biyokimyasal değişimler
Some morphological, physiological and biochemical changes in drought-stressed laurel (Laurus nobilis L.) seedlings
Yazar: CHRISTINE ISHIMWE
Danışman: PROF. DR. AYŞE DELİGÖZ
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Kuraklık stresinin tıbbi ve süs bitkileri üzerindeki etkilerine yönelik çalışmalar yapılarak dayanıklılıklarını arttırma yolları aranmalıdır. Bu çalışma, defnede (Laurus nobilis L.) kuraklık stresinin fidan gelişimi ile bazı fizyolojik ve biyokimyasal özellikler üzerine etkisini belirlemek amacıyla 2021 yılında yapılmıştır. Fidanlar üç farklı sulama rejimleri [Kontrol (2-3 günde bir), 15. gün ve 30. gün] ile yaklaşık 4 ay boyunca kuraklık stresine tabi tutulmuştur. Morfolojik (kök boğazı çapı, fidan boyu, kuru ağırlık, gövde: kök oranı ve yaprak sayısı), fizyolojik (Gün ortası ksilem su potansiyeli ve fotosentez özellikleri) ve biyokimyasal  (fotosentetik pigmentleri, toplam karbonhidrat ve prolin içerikleri) özellikleri belirlenmiştir. Kuraklık stresi kök boğazı çapı, fidan boyu ve kuru ağırlıklar üzerinde olumsuz bir etkiye sahiptir. Artan kuraklık stresine bağlı olarak yaprak sayısı ve gün ortası ksilem su potansiyeli azalmıştır. En az sulanan (30. gün) fidanların net fotosentez hızı, stoma iletkenliği ve terleme hızı kontrol fidanlarına kıyasla oldukça düşüktür. Klorofil a, klorofil b, toplam klorofil ve karotenoid içeriklerinde farklılıklar istatistiksel olarak önemli bulunmuştur. Toplam karbonhidrat (gövde ve köklerde) ve prolin içerikleri, en az sulanan fidanlar (30. gün) için daha yüksek, kontrollü sulama yapılan fidanlar için en düşük değerleri göstermiştir. Bu sonuçlar, defnenin artan kuraklık stresine karşı göstermiş olduğu tolerans kapasitesini yansıtmaktadır.

Abstract:
Studies should be conducted on the effects of drought stress on medicinal and ornamental plants and ways to increase their resistance should be sought. This study was carried out in 2021 to determine the effect of drought stress on seedling growth and some physiological and biochemical properties in laurel (Laurus nobilis L.). The seedlings were subjected to drought stress for about 4 months with three different irrigation regimes (Control (every 2-3 days), day 15 and day 30). Morphological (root collar diameter, seedling height, dry weight, stem: root ratio and number of leaves), physiological (midday xylem water potential and photosynthesis properties) and biochemical (photosynthetic pigments, total carbohydrate and proline contents) properties were determined. Drought stress has a negative effect on root collar diameter, seedling height and dry weight. Leaf number and midday xylem water potential decreased due to increased drought stress. The net photosynthesis rate, stomatal conductivity and transpiration rate of the least irrigated (30th day) seedlings are quite low compared to those of control seedlings. Differences in chlorophyll a, chlorophyll b, total chlorophyll and carotenoid contents were found to be statistically significant. Total carbohydrate (in stem and roots) and proline contents showed the highest values for the least irrigated seedlings (30th day) and lowest values for controlled irrigation seedlings. These results reflect the tolerance capacity of laurel to increased drought stress.