Doğu Anadolu bölgesinde çalışan akademisyenlerin örgüt kültürünün örgütsel vatandaşlık davranışlarına etkisinin yapısal eşitlik modeli ile analizi
An analysis of effects of organizational culture on organizational citizenship behaviors of academicians working in Eastern Anatolia region by means of structural equation modeling
Yazar: ORHAN NAKIŞ
Danışman: DOÇ. DR. BİLGİN ŞENEL
Munzur Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Akademisyenler = Academicians ; Doğu Anadolu bölgesi = Eastern Anatolia region ; Eğitim örgütleri = Education organizations ; Yapısal Eşitlik Modeli = Structural Equation Model ; Örgüt kültürü = Organizational culture ; Örgütsel vatandaşlık = Organizational citizenship ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior ; Üniversiteler = Universities ; İş bölümüne dayalı örgütlenme = Division of labor based organization

Özet:
Örgüt kültürü ve örgütsel vatandaşlık davranışı küreselleşen ve hızlı değişim ve gelişim gösteren dünyamızda kar amacı güden veya gütmeyen bütün örgütlerin verimliliğinin ve başarısının ölçülmesinde önemli bir rol oynayan faktörlerin başında gelmektedir. Özellikle içinde bulunduğumuz teknoloji ve bilgi çağında zorlu rekabet koşullarında örgütlerin yaşamlarını sürdürebilmeleri için dünyada en zor taklit edilebilen insan kaynağı örgütler için daha önemli hale gelmektedir.

İçinde yaşadığımız küresel çağın hızla değişen ve gelişen iş dünyasında, işgörenlerin sadece resmi iş tanımlarında yer alan görev ve sorumlulukları yerine getirmeleri; bugünkü kurum ve kuruluşların başarılı olabilmeleri ve bu başarılarını devam ettirebilmeleri açısından artık yeterli olarak görülmemektedir. Bu bağlamda; örgütlerin değişen ve gelişen koşullara rağmen faaliyetlerini sürdürüp başarıya ulaşmaları için, işgörenlerin resmi rol gerekliliklerinin ötesinde, gönüllülük temeline dayanan ekstra davranışlar sergilemeleri büyük bir ihtiyaç olarak karşımıza çıkmaktadır. Ayrıca örgütlerin belirlemiş oldukları hedeflerine ulaşabilmesi için, çalışanların örgütün değerlerini, inançlarını, misyonunu, vizyonunu, felsefesini ve ortak amaçlarının toplamını temsil eden kültürel sistemi içselleştirmeleri gerekmektedir. Bu noktada da karşımıza örgüt kültürü ve örgütsel vatandaşlık kavramları çıkmaktadır.

Bu çalışmanın amacı, Doğu Anadolu Bölgesi'ndeki kamu üniversitelerinde çalışan akademisyenlerin örgüt kültürünün örgütsel vatandaşlık davranışlarına olan etkisini ortaya çıkarmaktır. Ayrıca araştırmada, söz konusu algıların akademisyenlerin demografik özelliklerine (cinsiyet, yaş, unvan vb.) bağlı olarak farklılaşıp farklılaşmadığı test edilmektedir. Araştırma kapsamında, Doğu Anadolu Bölgesi'ndeki kamu üniversitelerinde çalışan akademisyenlere yönelik bir alan araştırması yapılmıştır.

Abstract:
Organizational Culture and Organizational Citizenship Behavior plays a major  role in assesing efficiency and success of all organizations in our global and rapidly changing world. Particularly, in the age of information and technology, human resurces (not capable being easily imitated) become significant for the survival of the organizations in tough competitive environment.   

In the rapidly changing and developing global world, that personnel fulfill their duties and responsibilities in accordance with merely official job descriptions is insufficient for today's institutions and organizations to be successful and to sustain their success. Within this framework,  in order to continue their activities and achieve success despite changing and developing conditions, it is a necessity that personnel should perform  extra behaviors based on volunteerism rather than the formal role requirements. To this end, personnel should internalize the organizational values, beliefs, mission, vision, philosophy and common interests so that organizations can achieve their goals. At this point, such concepts as organizational culture and organizational citizenship become more significant.

The purpose of this study is to reveal the effect of organizational culture of the academicians working in public universities in the Eastern Anatolia Region on organizational citizenship behaviors. Furthermore, this research investigates whether given findings differ according to the demographic characteristics (gender, age, title, etc.) of the academics. Within the scope of the research, a field research was conducted for the academicians working in the public universities in the Eastern Anatolia Region.