Güney Dal'ın romanlarında varolma biçimleri ve göç olgusu
Existence forms and migration facts in Guney Dal's of novels
Yazar: UTKU ÖZBAY
Danışman: DOÇ. DR. MİTAT DURMUŞ
Ardahan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Almanya = Germany ; Dal, Güney = Dal, Güney ; Estetik varoluş = Aesthetics existence ; Göçler = Migrations ; Roman = Novel ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Varoluşçuluk = Existentialism ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; İş gücü göçü = Labour migration ; İşçi göçü = Worker migration

Özet:
Genelde edebiyat tarih(ler)i, özelde modernist ve postmodernist edebiyat; horlanma acısı yaşayanların, varoluşunu konumlandırma çabasıyla uzamda ve zamanda tutunmaya çalışanların, kanatsız İkaros'ların, kendi yarattığı yalanlara inanan, dar omuzlu Atlas'ların, anlaşıl(a)mayan kanatsızlıkların trajik hikâyeleriyle dolu, estetik bir kakışımdır. Varoluşu gereği özne, kendiliğini konumlandırmak ister. Bu konumlandırma yolculuğu yazarı, anlatıcıyı ve özgür özneyi infernodan kurtarabilecek midir? Yalnız ve yitirilmiş masumiyet, pathos'un yara almadan çıkışıyla mümkün olabilecek midir? Minotor'u alt etme gayesiyle soylu bir yürüyüşe başlayan yazar, kurgunun yılankavî labirentlerine girmiştir. Kılavuzu, çağdaş edebiyatın Theseus'u olan ve hermeneutik ipi elinde bulunduran okurdur.
Kültür-aşırı edebiyat (Transkulturelle Literatur –Alm.) yahut Kültürlerarası Edebiyat (Interkulturelle Literatur –Alm.) olarak isimlendirebileceğimiz Türk-Alman edebiyatının önemli bir ismi olan birinci kuşak yazarlarından 1944 doğumlu Güney Dal, tahkiyeye bağlı edebî anlatılarında, varolma biçimlerini ve kendilik konumlamalarını oluşturmaya çalışan trajik kahramanları ve tipleriyle; verili dille ustaca oynaması ve postmodern anlatı tekniklerini sonuna kadar götürmesiyle; zamansal kiplikleri alaşağı ederek senkronizmi yıkmasıyla, uzamsal kabuller ve algılamaları da kurmacanın sorunu haline getirir. Ne ki, okurun okuma biçimleri ile romanın algılama biçimi değişmiş, Sanayi Devrimi ve iki dünya savaşı gören dünya baş döndürücü bir hızla dönüşmüştür. Bu dönüşümün sebepleri pek çok ve çeşitlidir: Sanat, edebiyat ve roman bu dönüşümün aktif öznesi ve nesnesidir. Anlamlandırma denilen bu uzun zincirin en sağlam halkalarını parçalanan özneleri, hiçleşen kahramanları ve geometrik çokgenleriyle sanat/edebiyat ve felsefe oluşturmaktadır. Türk edebiyatında "bilinçli bir şekilde" postmodern bir biçem, biçim ve anlatıyı deneyen ilk yazarlardan biri olan Güney Dal, 1988 yılında yayımlanan Kılları Yolunmuş Maymun isimli romanıyla özellikle Almanya'da oldukça dikkati çekmiştir. Düşünle, art göndermeler ve değinmelerle; zamansal sorgulamalar ve biçimsel kırılmalarla onlarca farklı metinlerarası okumaya açık olan bu metin, aynı zamanda mukayeseli edebiyat için de kanon dışı bir katatördür. Anlatıcı ile yazarın olağanüstü bir renk cümbüşü içerisinde fakat birbirine karışmadan, varoluş alanlarına müdahale etmeden, birbiri üzerine aktığı Kılları Yolunmuş Maymun, maalesef Türk edebiyatında yeterli bir ilgi gör(e)memiştir. Bunun sebebini metnin giriftliğine bağlamak kuşkusuz çok naif bir tutum olacaktır.
Bu çalışmada ilk olarak düşünsel ve sanatsal bağlamda Türk-Alman ilişkileri kısaca çözümlenmiş; sosyolojik, psikolojik ve ontik sinir uçlarıyla olguların (göç), Güney Dal edebiyatına yansıma biçimleri tartışılmış ve oluşturucu, kılgısal özne olarak yazarın yarattığı romanlar, kahramanlarının varolma biçimleriyle birlikte uzun bir çözümlemeye/ senteze gidilmiştir.
Çalışmamda desteğini hiçbir zaman esirgemeyen hocam Doç. Dr. Mitat Durmuş'a, varlık alanlarında çağdaş bir Kien'e, bir Martin Eden'e ve kitaplarıma ses çıkarmayan aileme, çevirilerde yardımını hiçbir zaman esirgemeyen değerli dostum Işıl Aracı'ya, sunduğu öneriler ve fikirlerle çalışmanın bu hale gelmesinde büyük emeği olan Abdullah Erul'a, varlığıyla hayatıma anlam katan Büşra Bağrıaçık'a ve her çalışması, her eylemi ve soylu sabrıyla bize sözün değerini gösteren, ışığa her geçen gün daha da yaklaşmamız için yaratma ilhamı veren Prof. Dr. Ramazan Korkmaz'a teşekkürü bir borç bilirim.

Abstract:
In general, literature history (ies), especially the modernist and postmodernist literature; is an aesthetic mud full of tragic stories of martial waters of the narrow-shouldered Atlas of believers who believe in the lies they have created, the wingless Ikaros, those who are suffering from suffer, those who are struggling to locate in time and place for the sake of positioning of existence. The subject for existence tries to position itself spontaneously. Will this positioning journey save the writer, the narrator, and the free essence from inferno? Is lonely and lost innocence possible through the departure of pathos without injury? The writer, who started a noble march with the intention of overtaking the minotor, entered the furry labyrinth of the fiction. The guide is a reader of Contemporary Literature Theseus and a hermeneutic rope.
Born in 1944, the first-generation writer, an important name in Turkish-German literature, which we can call cultural-extremist literature (Transkulturelle Literatur -Ger.) or intercultural literature (Interkulturelle Literatur -Ger.), Güney Dal attempts to create modes of existence and self- working tragic heroes and types; by giving it to the last of the postmodern narrative techniques, By turning down temporal modalities and destroying synchronicity, spatial assumptions and perceptions also make the problem for the founder. However, the way in which the reader reads and the manner in which the novel is perceived, has changed and the world that had the Industrial Revolution and the two world wars turned a dizzying pace. The reasons for this transformation are many and varied: art, literature and novel are the active subject and object of this transformation. The disjointed subjects of this long chain of so-called comprehension constitute art / literature and philosophy with heroic heroes and geometric polygons. Güney Dal, one of the first writers to try a postmodern style, form and narration in "consciously" in Turkish literature, was particularly attracted to Germany, especially in Germany, with his famous novel, Kılları Yolunmus Maymun, published in 1988. With thinking, sending and mentioning; this text, which is open to reading dozens of different intertextualities with temporal inquiries and formal breaks, is also an out-of-court katater for comparative literature. Unless the narrator and the author have an extraordinary color rendition, but without interfering with each other, without interfering with their existential spaces, Kılları Yolunmus Maymun, unfortunately, deserves a sufficient interest in Turkish literature. Linking the reason of this to the intricacy of the text will undoubtedly be a very naive attitude.
In this study, firstly Turkish-German relations were briefly analyzed in the intellectual and artistic context; sociological, psychological, and ontic nerve endings (migration), the reflection on Southern Literature were discussed and the novels created by the author as a constructive and practical subject were analyzed for a long time with the way the heroes existed.
Thanks to Assoc. Prof. Mitat Durmus who always supports me, to Kien in existence fields and to Martin Eden, and to my family who never says anything about my books, to Işıl Aracı, my beloved friend, special thanks for her litterature translations, to Abdullah Erul who has gicen great importance and support with his ideas and suggestions, to Büdra Bağrıaçık, for being in my life and always back on me, and Prof. Dr Ramazan Korkmaz who always gives us inspiration with his patience.