Yerel çevreye ve deneyimlere dayalı yazma becerisi geliştirme programının hazırlanması ve uygulanması
Preparation and implementation of a writing skill development program based on local environment and experiences
Yazar: İLHAN POLAT
Danışman: PROF. DR. HAKAN DEDEOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / İlköğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil becerileri = Language skills ; Dil eğitimi = Language education ; Eğitim programları = Education programs ; Hikaye edici metin = Narrative text ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Yazma becerisi = Writing skills ; Yazma kaygısı = Writing anxiety ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı; yerel çevreye ve deneyimlere dayalı yazma becerisi
geliştirme programının, 5. sınıf öğrencilerinin yazma becerilerinin gelişimine
etkisini araştırmaktır. Bu bağlamda hazırlanan programın; öğrencilerin hikâye
edici ve bilgilendirici metin yazma becerisi, metin içyapısı, dış yapısı ile dil ve
anlatım, yazma kaygısı ve yazma motivasyonu üzerindeki etkisi incelenmiştir.
Çalışma karma yöntemde tasarlanmış olup nicel boyutta tek-denekli araştırma
modellerinden çoklu yoklama modeli; nitel boyutta ise durum çalışması modeli
olarak tasarlanmıştır. Çalışma grubunu, Van ilindeki bir devlet okulunda 5. sınıfa
devam etmekte olan biri kız, biri erkek olmak üzere iki öğrenci oluşturmaktadır.
Uzman görüşü alınarak hazırlanan, yerel çevreye ve deneyimlere dayalı yazma
becerisi geliştirme programı 14 hafta boyunca uygulanmıştır. Çalışmanın verileri;
"Hikâye Elementleri Değerlendirme Ölçeği", "Bilgilendirici Metin Değerlendirme
Ölçeği", "Yazma Motivasyonu Ölçeği", "Yazma Kaygısı Ölçeği", öğrenci
dokümanları, gözlem, öğrenci ve veli görüşme formları aracılığıyla toplanmıştır.
Veriler; grafiksel gösterim, örtüşmeyen veri yüzdesi hesaplaması, doküman
analizi ve içerik analizi yöntemliyle analiz edilmiştir. Çalışmanın bulgularından
elde edilen sonuçlara göre, yerel çevreye ve deneyimlere dayalı yazma becerisi
geliştirme programının öğrencilerin, hikâye edici ve bilgilendirici metin yazma
becerisi ve hikâye elementleri ile bilgilendirici metin elementlerinin gelişiminde
etkili olduğu; öğrencilerin yazma kaygısını azalttığı ve yazma motivasyonunu
arttırdığı; cümle hataları ve kelime hatalarını azalttığı; buna karşın metin dış
yapısı ile dil ve anlatımda (metni paragraflara ayırma, yazım kuralları, noktalama
işaretleri ve kâğıt düzeni) etkili olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlar
bağlamında öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The main purpose of the current study is to investigate the effect of the writing
skill development program based on local environment and experiences on the
development of the writing skills of 5th graders. In this context, the effect of the
prepared program on students' skill of writing narrative and informative texts, the
internal structure of the text, the external structure of the text, language and
expression, writing anxiety and writing motivation was examined. The study was
designed in line with the mixed method and in the quantitative dimension, it was
designed as the multiple probe model, one of the single-subject research models,
and in the qualitative dimension, it was designed as the case study model. The
study group is comprised of two 5th grade students, one female and one male,
attending a state school located in the city of Van. The writing skill development
program based on the local environment and experiences, which was prepared by
taking expert opinion, was applied for 14 weeks. The data of the study were
collected by using the "Story Elements Evaluation Scale", "Informative Text
Evaluation Scale", "Writing Motivation Scale", "Writing Anxiety Scale", student
documents, observation, student and parent interview forms. The collected data
were analyzed with graphical representation, calculation of non-overlapping data
percentage, document analysis and content analysis methods. On the basis of the
results derived from the findings of the study, it was concluded that the writing skill
development program based on local environment and experiences positively
affected the development of the students' narrative and informative text writing
skills, the development of the elements of narrative and informative texts, reduced
the students' writing anxiety, increased their writing motivation, reduced mistakes
in sentences and words, yet it did not have any positive effect on the external
structure of the text, language and expression (dividing the text into paragraphs,
spelling rules, punctuation rules and paper layout). In light of these results,
suggestions were made.