İstanbul kentinde bebek dostu hastanelerde emzirme tekniği ve emzirme danışmanlığının değerlendirilmesi
The Evaluation of the breastfeeding techniques and of the impact of counseling in baby-friendly hospitals in Istanbul
Yazar: GÜLSÜM NURHAN İNCE
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 1996
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Emzirme = Breast feeding ; Meme = Breast ; İstanbul = Istanbul

Özet:
ÖZET Bebeğine anne sütü vermek insanlık tarihi kadar eskidir. Çalışmalar anne sütünün, inek sütü ya da formula mamalarla karşılaştırılamayacak kadar üstün olduğunu bebeklerin ilk 4-6 ayda mutlaka anne sütü ile beslenmeleri gerektiğini göstermiştir. Ülkemizde anne sütü ile beslenme oranları yalnız global anne sütü alma için %95 iken, 0-1 aylık bebeklerin %18.9'u 2-3 aylık bebeklerin %10.3'ü, 4-5 aylıkların %4.3'ü ve 6-7 aylıkların %0.9'u yalnızca anne sütü ile beslenmektedir. Görüldüğü gibi ülkemizde ek gıdaya geçmek için bir acelecilik söz konusudur. Annenin emzirme tekniği bebeğinin beslenmesinde çok önemlidir. Çalışma İstanbul'da doğumevlerinde doğum yapan annelerin emzirme tekniklerini değerlendirmek ve hangi aşamada desteğe gereksinim gösterdiklerini saptamak amacıyla planlanmıştır. Veriler enine kesim yöntemiyle 3 Temmuz-29 Eylül 1995 tarihleri arasında Zeynep Kamil Doğumevi, SSK. Bakırköy Doğumevi ve Süleymaniye Doğumevlerinden toplanmıştır. Emzirme tekniğinin gözlemlenebilmesi için H.C. Armstrong'un geliştirmiş olduğu ek 5'teki emzirme gözlem formu kullanılmıştır. Annelere emzirme sırasındaki tekniklerinin başarısrna göre 0 - 1 - 2 punları verilmiştir. Aldıkları puanların toplamı annelerin Toplam Emzirme Skorlarını(TES) oluşturmuştur. Yapılan sınama ile en anlamlı farklılığın gözlendiği 46 puan ve üstü başarılı emzirme - iyi emzirme tekniği olarak kabul edilmiştir. Emzirmeleri gözlemlenebilen annelerden, önceden hazırlanan bir görüşme formu yardımı ile bazı bilgilerde alınmıştır. Çalışmaya katılan annelerin %6.8'i okur yazar değildir, %80.2'si ilkokul, %6.1'i ortaokul, %6.5'i lise ve %1'i yüksek öğrenimlidir. Annelerin %93.5'i gebelikte izlenmiştir. Bu izlenen annelerin %7.3'üne emzirme teknikleri ve anne sütü hakkında bilgi verilmiştir. Annelerin %57.8'i kırsal, %42.2'si kentsel bölge doğumludur. Doğumların %17.9'u seksiyo, %82.1'i vaginal yolla gerçekleşmiştir. Doğumdan sonraki ilk iki saaat içinde annelerin % 74.5'i bebeklerini kucaklarına almışlar, % 60.8'i emzirmişlerdir. 86Yapılan skorlama sonucunda, anne ve bebeğin vücut pozisyonu % 71.5 oranında başarılı bulunmuştur. Bebeğin davranışı %95.1 oranında doğrudur. Duygusal bağlanmada % 70.7, meme anatomisinde % 98.5, emmede % 72.6 oranında tam puan alınmıştır. Annelerin aldıkları Toplam Emzirme Skorları doğumevleri arasında farklılıklar göstermektedir. Zeynep - Kamil Doğumevi % 92.9, S.S.K. Bakırköy Doğumevi % 85 ve Süleymaniye Doğumevinde % 55.4 oranlarında tam puan alınmıştır. En başarılı skorlar 35 yaş üstü annelerdedir (%92.8). Vaginal yolla doğum yapanların % 83'ünün seksio ile doğum yapanların % 17'sinin TES'u 46 puan ve üstündedir. Emzirme deneyimi olan multipar annelerin % 60.'i tam puan almakta iken, primiparlarda bu oran % 39.1'dir. Antenatalde emzirme ile ilgili eğitim alan annelerin % 94.5'i (n:18) tam puan alıyorken, eğitim almayan annelerin % 79.6'sı tam puan almışlardır. Bu oranlar emzirme tekniği başarısında antenatal eğitimin başarısını göstermektedir. Günümüzde, ülkemiz için başlıca problem, tek başına anne sütü ile besleme oranının azlığı, ek gıdalara erken başlanılması sonucunda emzirme süresinin kısalmasıdır. Bu. tıp öğrencileri, asistan, sağlık personeli ve anne adayları eğitilirken tek başına anne sütü ile besleme kavramı işlenmelidir Emzirme teknik ve becerileri bir danışmanlık hizmeti şeklinde sürekli olarak ama ağırlıklı olarak antenatalde, doğum ve doğum sonrasında verilmelidir. 87

Abstract: