Günümüzde Erzurum ilinde üretilen takıların incelenmesi
The examining of jewelries production in Erzurum today
Yazar: ELANUR HINISLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MEDİHA GÜLER ; YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM KISAÇ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Geleneksel Türk El Sanatları Bölümü / El Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Dekoratif Ürünler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: El Sanatları = Crafts
Dizin: Altın = Gold ; Erzurum = Erzurum ; Kuyumculuk = Jewellery ; Oltu taşı = Oltu stone

Özet:
Araştırmada Erzurum ilinde günümüzde üretilen takılar kullanıldıkları hammadde, tasarım özellikleri ve üretim teknikleri açısından incelenmiştir. Araştırmanın evrenini Erzurum ilinde bulunan altın, gümüş, oltutaşı üretimi yapan 35 atölye, 22 ayar altın takı satışı yapan 100 adet kuyumcu, 120 adet gümüş-oltutaşı takı satışı yapan toplam 255 kuyumcu oluşturmaktadır. Bu araştırma kapsamında Erzurum ilinde altın kuyumculuğu yapan, oltutaşı işlemeciliği yapan, ürünlerin satışını gerçekleştiren toplam 80 kuyumcu, üretici, yönetici ve çalışana anket uygulanmıştır. Anketler sonucunda elde edilen bilgiler tablolar aracılığıyla frekans ve yüzde olarak ifade edilmiştir.Araştırmada, bölgede geleneksel takı olarak üretilen Erzurum burma bileziğinin üretim aşamalarının analizi yapılmıştır. Bölgede üretilmekte veya satışı yapılmakta olan ve seçilen 75 adet altın, gümüş, oltutaşı ürün, hazırlanan gözlem formları ile araştırmada tanıtılmıştır. Bu araştırma ile bölgede üretilen takıların tasarım, motif, süsleme ve kompozisyon özellikleri, kullanılan hammaddeler, üretilen takılarda kullanılan teknikler, üreticilerin mesleki gelişim konusunda çalışmaları, üretilen takıların bölgede satın alınma nedenleri bölgeye özgü nitelikler taşıyan geleneksel takıların neler olduğu sorularının yanıtlanması ve belgelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma sonucunda, bölgede altın ve değerli taşlar kuyumculuğu yapanların ilk sırada yer aldığı, ardından oltutaşı işlemeciliği yapanların geldiği görülmektedir.Araştırmaya katılan katılımcılar tarafından Erzurum ilinde kuyumculuk sektöründe tasarım üretme konusunda, yaratıcı ve güncel tasarımlar üretilmesi için sadece bu konuyla ilgili tasarım atölyesi bulunmadığı belirtilmiştir. Bölgede faaliyet gösteren üreticiler, tasarım üretme ve geliştirme konusundaki çalışmalarını, sektörel yayınları takip ederek gerçekleştirdiklerini belirtmişlerdir. Bölgede bulunan üreticilerin büyük bölümü ürünlerini kendi atölyelerinde üretmektedir. Araştırma sonucunda ortaya çıkan verilere dayalı olarak, araştırmacı tarafından ortaya konulan önerilere yer verilmektedir.

Abstract:
In the research, jewelries producing in Erzurum were examined in terms of design feature, production techniques and used raw materials. The research space is consisted of 255 jewelry which includes in 35 workshops that produce gold, silver and oltu stone, 100 jewelry stores that sell 22 carat gold and 120 jewelry stores that sell silver and oltu stone. In the scope of this research, the survey was carried out to 80 sector representatives making gold jewelry, making oltu stone management and selling products. The information obtained from the result of surveys is expressed frequency and percent through tables.In this research analysis has been done on producing phases of Erzurum burma bracelet which is produced as traditional ornament in the region. Selected 75 pieces gold, silver, oltu stone product, are produced and sold in the region today, has been introduced using prepared observation forms. With this research, it is aimed to answer and document the questions like what the features of jewelries are produced in region?s design, motif, ornomention and composition; what the raw materials are used; which techniques are used to produce jewelries; what the professional development works of manufacturers are; why jewelries are bought in the region and what the traditional jewelries with region-specific properties are. As a result of research, it is observed that manufacturers dealing with gold and precious jewels are at the first place; after this the manufacturers dealing with oltu stone processing comes.Survey participants have indicated in Erzurum, about producing design, there isn?t any design workshop in jewelry sector to produce creative and contemporary design. Manufacturers working in the region have indicated that they achieved works about producing design and development by following industry publications. The majority of manufacturers produces goods in their own workshops. As a result of research, the researcher?s suggestions are based on datas were given in research.