Otizm spektrum bozukluğu olan çocuk ve ergenlerde COVID-19'un psikososyal ve davranışsal etkileri
Psychosocial and behavioral effects of COVID-19 in children and adolescents with autism spectrum disorder
Yazar: RUKİYE ARSLAN
Danışman: PROF. DR. GÜL KARAÇETİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Psikiyatrisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Ergen psikiyatrisi = Adolescent psychiatry ; Ergenler = Adolescents ; Karantina = Quarantine ; Okullar = Schools ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Çocuk psikiyatrisi = Child psychiatry ; Çocuklar = Children

Özet:
AMAÇ: Çalışmamızın amacı kliniğimize başvurusu olan DSM-5 kriterlerine göre Otizm Spektrum Bozukluğu tanısı almış çocuk ve ergenlerin, Covid-19 Pandemi sürecini ve önlemleri anlama düzeyini saptamak, pandemi sürecinde otizm semptomlarındaki, sorun davranışlarındaki ve alışkanlıklarındaki değişimi saptamak, bu değişikliği yordayan faktörleri ele almak, ebeveynlerin anksiyete düzeylerini değerlendirmektir.
GEREÇ VE YÖNTEM: Araştırmamıza otizm spektrum bozukluğu tanısı olan 3-18 yaş arası 100 hasta dahil edilmiştir. Genel bilgiler; araştırmacı tarafından hazırlanmış sosyodemografik veri formuyla katılımcıların ailesinden alınmıştır. Sosyodemografik veri formu dahilinde Covid-19 dönemiyle ilgili veriler ve Güçler ve Güçlükler Anketi Ebeveyn Formu ile Çocukluk Otizmi Derecelendirme Ölçeğinin her bir maddesinin Covid-19 öncesine göre değişimi 'arttı, azaldı, değişmedi' şeklinde üç seçenekli olarak sorulmuştur. Araştırmaya katılmayı kabul eden ebeveynlerden Güçler ve Güçlükler Anketi Ebeveyn Formunu, Durumluk Sürekli Kaygı Ölçeğini ve Çocuk Uyku Alışkanlıkları Anketini doldurmaları istenmiştir. Çalışmaya katılan tüm hastalara ÇODÖ araştırmacı tarafından uygulanmıştır.
BULGULAR: Araştırmamıza 100 hasta dahil edilmiştir. Olguların %80'inin okulda yüz yüze eğitime devam etmediği, %60'ının pandemide yeme davranışıyla ilgili zorlandığı, %38'inin pandemide uyku davranışıyla ilgili zorlandığı, %65'inin davranış sorunlarının arttığı saptanmıştır. Olguların %44'ünde stereotipilerde artış, %28'inde insanlarla ilişki kurmada azalma, %68'inde hiperaktivitede artış, %41'inde mutsuzlukta artış, %48'inde kaygılı görünmede artış bulunmuştur. Bakım veren annelerin %77'sinde kaygıda artış saptanmıştır. Çalışmamızda GGA toplam puanı ile ÇUAA toplam puanı (r = 0.464, p < 0.001) ve ÇODÖ puanı ( r = 0.518, p < 0.001) arasında anlamlı pozitif korelasyon bulunmuştur. GGA Sosyal Davranışlar alt ölçeği ile anne STAI-1(Durumluk Kaygı) puanı ( r = 0.546, p < 0.001), ÇUAA ( r = 0.559, p < 0.001), ÇODÖ puanı ( r = 0.622, p < 0.001)  ve Hiperaktivite ( r = 0.522, p < 0.001) arasında anlamlı negatif korelasyon saptanmıştır.
SONUÇ: Çalışmamız Covid-19 pandemisinin OSB tanısı almış çocuk ve ergenlerin günlük rutinlerini bozduğunu, bazı otizm bulgularında, emosyonel problemlerinde, davranış sorunlarında, akran sorunlarında, hiperaktivite sorunlarında artışa sebep olduğunu göstermiştir.

Abstract:
OBJECTIVE: The aim of our study is to determine the level of understanding of the Covid-19 Pandemic process and precautions in children and adolescents who applied to our clinic and were diagnosed with Autism Spectrum Disorder according to DSM-5 criteria, to determine the change in autism symptoms, problem behaviors and habits during the pandemic process, and to address the factors that predict this change, and to assess parents' anxiety levels.

MATERIALS AND METHODS: 100 patients aged 3-18 years with autism spectrum disorder were included in our study. General information was obtained from the families of the participants with the sociodemographic data form prepared by the researcher. Within the sociodemographic data form, the data related to the Covid-19 period were taken, and the change of each item of the 'Strengths and Difficulties Questionnaire Parent Form' and the 'Childhood Autism Rating Scale' were asked with three options as 'increased, decreased, not changed' compared to the pre-Covid-19. Parents who agreed to participate in the study were asked to fill out the Parent Form of the Strengths and Difficulties Questionnaire, the State-Trait Anxiety Scale and the Child Sleep Habits Questionnaire. CARS was applied to all patients participating in the study by the researcher.

FINDINGS: 100 patients were included in our study. It was determined that 80% of the cases did not attend face-to-face education at school, 60% of them had difficulties with eating behavior during the pandemic, 38% of them had difficulties with sleep behavior during the pandemic, and 65% of them had increased behavioral problems. It was found that 44% of the cases had an increase in their stereotypes, 28% had a decrease in their relationship with people, 68% had an increase in their hyperactivity, 41% had an increase in their unhappiness, and 48% had an increase in their anxious appearance. An increase in anxiety was found in 77% of caregiver mothers. In our study, a significant positive correlation was found between the SDQ total score and the CSHQ total score (r = 0.464, p < 0.001) and the CARS score (r = 0.518, p < 0.001). It was found a significant negative correlation between the SDQ Social Behaviors subscale, the STAI-1 score ( r = 0.546, p < 0.001), CSHQ (r = 0.559, p < 0.001), CARS score (r = 0.622, p < 0.001), and Hyperactivity ( r = 0.522, p < 0.001).

CONCLUSION: Our study showed that the Covid-19 pandemic disrupted the daily routines of children and adolescents with autism, causing an increase in some autism findings, in emotional problems, in behavioral problems, in peer problems, and in hyperactivity problems.