Orta öğretim dokuzuncu sınıflarda sağlık bilgisi dersi verimliliğinin çoklu uyum analizi ile incelenmesi
The examination of productivity of healthcare lesson at 9th grade of high school by using multiple correspondence analysis
Yazar: HÜSEYİN APAYDIN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GAZEL SER
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyoistatistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoistatistik = Biostatistics

Özet:
Apaydın H, Orta Öğretim Dokuzuncu Sınıflarda Sağlık Bilgisi Dersi Verimliliğinin Çoklu Uyum Analizi ile İncelenmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Biyoistatistik Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Van, 2017. Sağlık bilgisi dersi koruyucu sağlık hizmetleri kapsamında öğrencilerin ve genel olarak toplumun sağlık bilinç düzeyini artırmak amacıyla dokuzuncu sınıflarda okutulan bir derstir. Bu tez çalışmasında, sağlık bilgisi dersinin verimliliği ile ilgili mevcut durumun tespiti ve verimliliği artırmaya yönelik planlanan anket çalışmasından elde edilen verilerin, çoklu uyum analizi ile değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çoklu uyum analizi tekniği ile çalışmada dikkate alınan değişkenler ve değişkenlerin kategorileri arasındaki ilişkiler belirlenmektedir. Çoklu uyum analizi yöntemi değişkenler arasındaki ilişkileri iki boyutlu bir uzayda grafiksel bir gösterim sağlayarak, değişik şekillerde incelenip yorumlanmasına olanak sağlamaktadır.  Çalışmada anketler, Van merkezde rasgele alınan 32 lisede eğitim gören 530 öğrenci ve sağlık bilgisi dersini veren 75 öğretmene uygulanmıştır. Analiz sonucunda öğretmenlerin sağlık bilgisi dersinin öğrenciler tarafından zorunlu olarak alınması gereken bir ders olduğu, sağlık bilgisi dersini okutan öğretmenlere yönelik düzenlenen hizmet içi eğitimlerin yetersiz olduğu, Türkiye'de yürütülen sağlık eğitim çalışmalarının yeterli olmadığı, sağlık bilgisi ders saatinin bir saat olmasının öğretmenler tarafından yetersiz bulunduğu, okullarda yürütülen temizlik faaliyetlerinin daha nitelikli yapılması gerektiği, kız öğrencilerin sağlık bilgisi dersini erkek öğrencilere göre daha fazla önemsedikleri ve öğrenciler okullarda yürütülen temizlik faaliyetlerini yetersiz bulmuşlardır. Sonuç olarak, çoklu uyum analizi analitik olarak elde edilen sonuçların görsel olarak incelenmesine olanak sağlayabilmektedir. Böylece, söz konusu değişkenler arasındaki ilişkilerin daha detaylı bilgilere ulaşılmasına ve sonuçların daha kolay yorumlanmasına olanak sağlamaktadır. Bu nedenle, verilerin değerlendirilmesinde çoklu uyum analizi yönteminin kullanımı diğer alternatif yöntemlere göre daha çok tercih edilmesine olanak sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Çoklu Uyum Analizi, Okul Sağlığı, Sağlık Bilgisi, Sağlık Eğitimi.

Abstract:
Apaydın H., The Examination of Productivity of Healthcare Lesson at 9th Grade of High School by Using Multiple Correspondence Analysis. Van Yuzuncu Yil University, Institute of Health Sciences, Master Thesis in the Department of Biostatistics and Medical Informatics, Van, 2017. Healthcare is one of the lesson that has been conducted in the 9th grade to increase the level of  awareness of society about health in the context of protective healthcare services. In this thesis, it has been aimed to evaluate the  detection of current situation of healthcare lesson's productivity and the data that has been arrived from survey to improve  productivity with Multiple Correspondence Analysis. The variables are taken into account  in the study  and the relationship between  categories of variables has been determined with Multiple Correspondence Analysis. Multiple Correspondence Analysis has provided to examinate and interprete  the relationship between variables in a two-dimensional space  as graphical representation in a various ways. The survey conducted in the study has been applied to randomly chosen about 530 students who have been educated  at 32 high schools and about 75 teachers who teach this lesson at the centre of Van. At the end of research, these conclusions have indicated that the teachers consider students have to  take the healthcare lesson as a compulsory, training course as the teacher who teach that lesson is insufficient, the studies about heatlhcare training conducted in Turkey is not enough, from the  viewpoint of teachers,  one hour of healthcare lesson duration is insufficient, the cleaning services conducted at schools should have been done in amore qualified way .Female students have given  more important to healthcare lesson than male students and the students consider the cleaning services conducted at schools  are insufficient. As a consequence, Multiple Correspondence Analysis provide to examine visually  results obtained analytically. Thus, it provides to inteprete the results easier and  to understand the relationship between those variables in a more detailed information. Therefore, using Multiple Correspondence Analysis  in the evaluating data enables more preferable to other altevatives technique.

Key words: Health Education, Healthcare Lesson, Multiple Correspondence Analysis, School's Health.