Karbapenem dirençli klebsiella pneumoniae' nın etken olduğu kan dolaşımı enfeksiyonlarının klinik ve moleküler özelliklerinin araştırılması
Investigation of the clinical and molecular characteristics of bloodstream infections caused by carbapenem-resistant klebicella pneumoniae
Yazar: MERVE YILDIZ KAYAR
Danışman: DOÇ. DR. ESMA ERYILMAZ EREN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Kayseri Şehir Hastanesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology

Özet:
Amaçlar: Hastanemizde Karbapeneme dirençli Klebsiella pneumoniae'ye (KdKp) bağlı gelişen kan dolaşımı enfeksiyonu epizodlarını değerlendirmek, risk faktörleri, etkenlerin karbapenemaz genotipleri ve prognoz ile ilişkilerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bunun yanı sıra hastalık şiddeti ve mortalite sonuçlarını belirlemek ve hastalarda kullanılan monoterapi-kombinasyon tedavilerinin etkinliği ile karbapenemaz direnç genleri arasındaki bağlantıyı belirlemek amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Tek merkezli, prospektif gözlemsel kohort çalışma olarak planlanan çalışmamızda, 7 Eylül 2023–7 Mart 2024 tarihleri arasında, hastanemizde, KdKp'nin etken olduğu kan dolaşımı enfeksiyonu tanısı ile tedavi başlanan, ≥ 18 yaş olan 83 hasta incelenmiştir. Dahil edilen her hastadan sonra, aynı ünitede tedavi gören, başvuru veya takibinde herhangi bir enfeksiyon gelişmeyen hastalar, kontrol grubu olarak kohortlanmıştır. Hastaların demografik, klinik ve laboratuvar bilgilerine hastane otomasyon programı üzerinden ulaşılmıştır. Karbapenem dirençli izolatlara ayrıca seftazidim-avibaktam duyarlılığı için  disk difüzyon yöntemi, kolistin duyarlılığı için ise disk elüsyon yöntemi uygulanmıştır. Hastaların prognoz açısından değerlendirilmesi, beşinci günde klinik ve mikrobiyolojik yanıt saptanması, 14. günde mortalite gelişip gelişmemesi üzerinden yapılmıştır. Ayrıca etken suşlarda genetik olarak karbapenemaz üretiminin genotipik özellikleri araştırılmıştır.
Bulgular:Çalışmaya alınan 83 hastanın karbapenemaz direnç genlerinin dağılımı değerlendirildiğinde; OXA-48 yaklaşık %95 hastada saptanırken, NDM %48,2, OXA-48 + NDM %45,7 ve KPC ise %3,6 oranında saptandı. Çalışmada vaka grubunda 14. gün mortalite oranının %25,3 olduğu tespit edildi. Santral venöz katater kullanımı, rektal Kp taşıyıcılığı, beta-laktam/beta-laktamaz inhibitörü kullanımının KdKp ile ilişkili kan dolaşımı enfeksiyonu için risk faktörü olduğu tespit edildi. Çok değişkenli analizde 14.gün sağ kalımı öngören faktörlere bakıldığında solunum sistemi kaynaklı bakteremi ve OXA-48+NDM birlikteliğinin mortaliteyi arttıran bir faktör olduğu, tedavinin beşinci gününde klinik yanıtın olması ise mortaliteyi azaltan faktör olduğu tespit edildi. 
Sonuç: Karbapenemaz direnç genlerinin dağılımı değerlendirildiğinde; en sık karbapenemazın OXA-48 (%95) olduğu, OXA-48 + NDM birlikteliğinin ise  %45,7 gibi yüksek bir oranda olduğu saptandı. Uygulanan antibiyotik tedavilerinde monoterapi ve kombinasyon tedavi grupları arasında ise mortalite açısından anlamlı bir fark saptanmadı. Tedavi seçeneklerinin kısıtlı olması , yönetiminin zorluğu, morbiditesi ve mortalitesi yüksek olan önemli bir enfeksiyon olduğundan direnç gelişiminin önüne geçmek için akılcı antibiyotik kullanımı, sağlık çalışanlarının el hijyeni, eldiven kullanımı ve hastane enfeksiyon kontrol önlemlerine sıkı bir şekilde uyulmasını gerektirmektedir.
Anahtar Kelimeler: Karbapeneme dirençli K. pneumoniae, bakteremi,  karbapenemaz, direnç genleri, OXA-48

Abstract:
Aim: To evaluate the bloodstream infection episodes due to Carbapenem-resistant K. pneumoniae (KdKp) in our hospital and reveal the risk factors, their relationship with carbapenemase genotypes, and prognosis. In addition, the severity and mortality results were determined, and the connection between the effectiveness of monotherapy-combination treatments used in patients and carbapenemase resistance genes was determined.
Materials and Methods: In our study, planned as a single-center, prospective observational cohort study, 83 patients aged ≥ 18 years who were treated with a diagnosis of bloodstream infection caused by KdKp in our hospital between September 7, 2023, and March 7, 2024, were examined. After each included patient, patients treated in the same unit and did not develop any infection during admission or follow-up were cohorted as the control group. The hospital automation program accessed demographic, clinical, and laboratory information on the patients. In addition, the disk diffusion method was applied to carbapenem-resistant isolates for ceftazidime-avibactam sensitivity, and the disk elution method was applied to colistin sensitivity. The patient's prognosis was evaluated by determining the clinical and microbiological response on the fifth day and whether mortality occurred. In addition, the genotypic characteristics of carbapenemase production in the causative strains were investigated genetically.
Results: When the distribution of carbapenemase resistance genes is evaluated, The most common carbapenemase was found to be OXA-48, and the association of OXA-48 + NDM was found to be as high as 45.7%. No significant difference was detected in terms of mortality between the monotherapy and combination treatment groups in the antibiotic treatments applied. Since it is an important infection with limited treatment options, difficulty in management, and high morbidity and mortality, it requires rational use of antibiotics, hand hygiene of healthcare workers, use of gloves, and strict compliance with hospital infection control measures to prevent the development of resistance.
Keywords: Carbapenem-resistant K. pneumoniae, bacteremia, carbapenemase, resistance genes, OXA-48