Örgütsel vatandaşlık davranışı ve motivasyon arasındaki ilişki: Bir anket uygulaması
The relationship between organizational citizenship behavior and motivation: A survey application
Yazar: FULYA TUĞCU
Danışman: DOÇ. DR. UFUK DURNA
Niğde Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Motivasyon = Motivation ; Örgütsel vatandaşlık = Organizational citizenship

Özet:
21. yy. işletmelerin eskisine kıyasla çok daha yoğun bir rekabet ortamı içerisinde birbirleriyle yarıştıkları bir dönemdir. Bu dönemde, firmalar açısından ayakta kalabilmenin en önemli yollarından biri, içerisinde bulunduğu örgütü benimsemiş ve tıpkı onun bir vatandaşıymış gibi davranan çalışanların varlığıdır. Bu tip bir örgütsel vatandaşlık davranışı sergilemenin ön koşulu ise çalışanların motivasyonlarının sağlanmasıdır. Motivasyon düzeyi yüksek çalışanlardan oluşan bir örgütte, örgütsel vatandaşlık davranışı kendiliğinden gelişerek, söz konusu örgütün daha etkin ve verimli bir şekilde faaliyet göstermesi sağlanacaktır.Bu çalışmada, imalat sanayinde çalışan personelin örgütsel vatandaşlık davranışları ile motivasyonları arasındaki ilişki araştırılmaktadır. Çalışmanın örneklemini Kayseri Organize Sanayi Bölgesi imalat sanayinde çalışan beyaz yakalı personel oluşturmaktadır. Çalışmada örgütsel vatandaşlık davranışı ile motivasyon arasındaki ilişkiyi test etmek için yedi ayrı hipotez oluşturulmuştur. Bu hipotezler, Pearson korelasyon analizi ve basit regresyon yöntemleri ile test edilmiştir.Çalışmada ileri sürülen hipotezler test edilmeden önce, veriler üzerine açıklayıcı faktör analizi uygulanmış ve bunun sonucunda örgütsel vatandaşlık davranışına ait yedi, motivasyona ait altı boyut tespit edilmiştir. Araştırma bulguları, motivasyon boyutlarının bir bütün olarak örgütsel vatandaşlık davranışı üzerinde önemli bir pozitif etkisi olduğunu göstermektedir. Ayrıca, motivasyon boyutlarının yine faktör analizi sonucu tespit edilen örgütsel vatandaşlık davranışı boyutları üzerinde önemli etkilerinin olduğu bulunmuştur.Sonuç olarak, motivasyon bir çalışanın örgütsel vatandaşlık davranışı gösterme eğilimini büyük ölçüde artıran bir unsur olarak görülmektedir. Bu doğrultuda, personelinden üst seviyede verim almak isteyen ve personelinin kendisini en iyi şekilde temsil etmesini arzulayan bir işletme, mutlak suretle bunların motivasyonlarını artırıcı uygulamalarda bulunmalıdır.

Abstract:
21st century is a period in which enterprises compete with each other in a more intensive competition atmosphere relative to older. In this period, one of the most important ways of surviving for enterprises is existence of workers who embraced its workplace and behave like a citizen of it. The precondition of this kind of organizational citizenship behavior is the setting workers motivation up. In an organization which is composed of highly motivated workers, organizational citizenship behavior is going to develop by itself and considered organization is going to act more efficiently and more productive way.In this study, the relationship between organizational citizenship behavior and motivation of workers who work in manufacturing industry is being investigated. Sample of the study is constructed of white collar workers who work in manufacturing industry of Kayseri Industrial Zone. In the study, in order to test the relationship between organizational citizenship behavior and motivation, seven different hyphothesizes were devoloped. These hypothesizes were tested by using Pearson correlation and simple regression analysis.Before testing the hypothesizes, exploratory factor analysis was applied over the data and seven dimensions were found for organizational citizenship behavior and six dimensions were found for motivation. Results show that, dimensions of motivation have prominent positive effects on organizational citizenship behavior as a whole. Also, it is found that dimensions of motivation have important effects over the dimensions of organizational citizenship behavior.As a result, motivation seems to be an instrument which drastically strenghten the affinity of workers organizational citizenship behavior. Hence, an enterprise which wants high degree of output from the workers and wishes to be represented in the best way by them, should provide activities which increase workers motivation.