Otitis media ve sosyodemografik değişkenlerin yuva çocuklarının dil, zihinsel gelişim ve davranış özelliklerine etkileri
The impact of otitis media and sociodemographic variables on language, mental, and behavioral development of day-care center children
Yazar: AHMET HAKAN GEDİK
Danışman: PROF. DR. FATMA OĞUZ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
ÖZETGİRİŞ ve AMAÇ: Yuva çocuklarında AOM (Akut Otitis Media) ve EOM (Efüzyonlu Otitis Media) geçirme sıklığı ve sosyodemografik özelliklerin gelişime etkilerinin değerlendirilmesi amaçlandı.GEREÇ ve YÖNTEM: İstanbul Tıp Fakültesi Sabancı Çocuk Yuvası'na devam eden 9-56 ay arasındaki 92 çocuk çalışmaya alındı. Prospektif ve çift kör olarak yapılan çalışma 9-56 ay arasındaki 84 çocuk ile tamamlandı. Pediatrist tarafından çocukların ayrıntılı öyküleri alındı, fizik muayeneleri yapıldı ve yuvadaki izlem dosyaları tarandı. KBB uzmanı otoskopi ve otomikroskopi ile AOM ve EOM varlığını değerlendirdi. AOM ve EOM sıklığının en sağlıklı şekilde belirlenebilmesi için ilk yıl üç ay ikinci yıl 6 aylık aralarla değerlendirmeler tekrarlandı. Çalışmanın başında sosyodemografik değişkenlerin belirlenmesi için `aile envanteri' ve ebeveynlerin genel psikiyatrik durumlarının değerlendirilmesi için SCL-90 testi uygulandı. Başlangıçta, 6., 12. ve 24. aylarda uzman çocuk psikiyatristi ve pedagog tarafından katılımcıların psikiyatrik muayeneleri yapıldı, Denver ve Reel testleri çocuklara uygulandı. Sonuçlar aynı kişiler tarafından değerlendirilerek çocukların gelişim durumları belirlendi. .BULGULAR: Çalışmaya alınan çocukların kronolojik yaşlarına göre genel gelişim basamakları çoğunlukla ileride idi. Cinsiyet ile gelişim basamakları arasında fark görülmedi. İstatistiksel anlamlı olmasa da erkeklerde EOM sıklığı daha fazlaydı. AOM ve EOM en sık 24-36 aylar arasında görüldü. Kronolojik yaş arttıkça AOM ve EOM sıklığında azalma vardı (p<0.05). Ailelerin aylık maddi geliri ve çocukların anne sütü alım süresi ile AOM ve AOM ve/veya EOM sayısı arasında anlamlı hafif düzeyde negatif (p<0.05, r>0.2) ilişki varken EOM ile anne eğitim düzeyi arasında anlamlı hafif düzeyde pozitif (p<0.05, r>0.2) ilişki saptandı. Bu ilişki izlemde kayboldu. Çalışma öncesi verilere göre AOM, EOM ve AOM ve/veya EOM sıklığı ile gelişim basamakları arasında ilişki saptanmadı. İlk 6 aylık dönemde gelişim basamakları ile AOM sıklığı arasında anlamlı orta (p<0.05, r>0.4) ve AOM ve/veya EOM sıklığı arasında anlamlı hafif (p<0.05, r>0.2) düzeyde negatif ilişki vardı. Bu dönemde EOM sıklığı ile gelişim basamakları arasında ilişki saptanmadı. İkinci 6 aylık dönemde AOM ve EOM sıklığı ile gelişim basamakları arasında anlamlı hafif (p<0.05, r>0.2) ve AOM ve/veya EOM sıklığı ile anlamlı orta (p<0.05, r>0.4) düzeyde negatif ilişki vardı. Çalışma başlangıcından 12. aya kadar AOM ve AOM ve/veya EOM sıklığı ile gelişim basamakları arasında anlamlı orta (p<0.05, r>0.4) ve EOM sıklığı ile anlamlı hafif (p<0.05, r>0.2) düzeyde negatif ilişki saptandı. 13-24 aylar arasında AOM, EOM ve AOM ve/veya sıklığı ile gelişim basamakları arasında ilişki yoktu. Çalışma başlangıcından 24. aya kadar tüm gelişim basamakları ile AOM ve EOM sıklığı arasında anlamlı hafif (p<0.05, r>0.2) ve AOM ve/veya EOM sıklığı ile anlamlı orta (p<0.05, r>0.4) düzeyde negatif ilişki vardı.Cinsiyet, kardeş sayısı, baba eğitimi, anne ve babanın çocuğa ayırdığı süre, sağlık durumu ve psikososyal stres faktörleri, aylık gelir düzeyi, eve gelen misafir durumu, evin yeri, çevrede oyun alanları varlığı, çocuğun oyuncak sayısı, tek başına veya birisiyle oyun süresi, çocuğun doğum öyküsü, babanın okuduğu kitap sayısı, evde televizyon ve bilgisayar varlığının gelişime etkisi istatistiksel anlamlı düzeyde bulunmadı. Aile içi stres faktörü olan çocukların gelişimleri istatistiksel anlamlı olmasa da diğer gruplara göre daha kötü idi. Anne eğitimi düzeyi ile alıcı ve ifade edici dil gelişimi arasında başlangıçta anlamlı hafif (p<0.05, r>0.2) düzeyde negatif ilişki izlemde kayboldu. Anne sütü alım süresi ile gelişim basamakları arasında anlamlı hafif (p<0.05, r>0.2) düzeyde pozitif ilişki vardı. Annenin okuduğu kitap sayısı arttıkça çocuklarının alıcı ve ifade edici dil gelişimlerinin istatistiksel anlamlı şekilde geri olduğu görüldü (p<0.05, r>0.2).Öğretmen gruplarına göre 24 aylık izlem sonunda çocukların ince motor, kaba motor ve dil gelişimleri arasında ileri (p<0.01) ve kişisel gelişimleri arasında hafif (p<0.05) düzeyde istatistiksel anlamlı farklılıklar bulundu. Alıcı ve ifade edici dil gelişimleri arasında ilk 6 aylık izlemde ileri düzeyde (p<0.01) istatistiksel anlamlı farklılık vardı. Bu farklılık ifade edici dil gelişiminde 12. ayda daha hafif düzeyde anlamlı (p<0.05) olarak devam etti. 24. ayın sonunda ise kayboldu. Alıcı dil gelişiminde ise 12. ayda kaybolan fark 24. ay sonunda yeniden belirgin hale geldi. .SONUÇ: AOM ve EOM sıklığının çocukların gelişim basamaklarına kesitsel olarak etkili olduğu görüldü. Sosyodemografik faktörlerin, birkaçı dışında tek başına çocuk gelişiminde belirgin etkisi olmadığı saptandı. Ancak bunun büyük olasılıkla aile yapılarının benzerliğine bağlı olabileceği düşünüldü. Bu yaş grubunda yuva öğretmeninin çocuk gelişiminde etkili bir faktör olduğu belirlendi. AOM ve EOM sıklığı ile sosyodemografik değişkenler arasında çocuk gelişimi açısından dinamik bir etkileşim olduğu düşünüldü.

Abstract:
SUMMARYOBJECTIVES: The aim of this study was to investigate the impact of OM frequency and sociodemographic variables on language, social, motor and personel development in day-care center children. .METHODS: Ninety-two children between 9-56 months of age who were attending in Istanbul Medical Faculty Sabancı Children Day-care center were participants in this study. The study which were made as prospective and double blind were finished with eigthy-four children between 9-56 months of age. The histroies of these participants were taken, physical examinations were made, and the following-cards of children in day-care center were checked by pediatrician. Otorhinolaryngologist detected AOM and OME with otoscopy and otomicroscopy. The evaluations were repeated every three months in first year and every six months in second year to detect the AOM and EOM frequency correctly. The forms, Family Inventory which includes the sociodemographic variables, and SCL-90 which evaluates general psychiatric status of parents, were filled out by parents at the beginning of the study.Psychiatric evaulation of children, Denver and Reel tests were performed at the beginning, 6th, 12th and 24th months of the study by a child psychiatrist and a pedagogist. The results were also evaluated by the same persons and children?s development steps were detected. .RESULTS: The participants? development steps were mostly over their chronological ages. There wasn?t any significant difference between sex and development steps. EOM was more frequent in males but this was not statistically significant. OM were mostly seen between 24-36 months of ages. While chronological ages of children were increasing, AOM and EOM frequencies were decreasing (p<0.05). There were mild negative (p<0.05, r>0.2) correlation between families? monthly income, breast feeding periods and AOM and AOM and/or EOM frequencies and also there were mild positive (p<0.05, r>0.2) correlation between mothers? education levels and EOM frequency. These relations were not seen during the study. There was no correlation between AOM, EOM, and AOM and/or EOM frequencies and development steps according to the data before study. Moderate negative (p<0.05, r>0.4) correlation between AOM frequency and development steps, and mild negative (p<0.05, r>0.2) correlation between AOM and/or EOM frequencies and development steps were found in the first 6 month of the study. There was no correlation with EOM frequency in this period. There was mild negative (p<0.05, r>0.2) correlation between AOM and EOM frequencies and development steps, and moderate negative (p<0.05, r>0.4) correlation between AOM and/or EOM frequencies and development steps in the second 6 month of study. Moderate negative (p<0.05, r>0.4) correlation between AOM and AOM and/or EOM frequencies and development steps, and mild (p<0.05, r>0.2) negative correlation between EOM frequency and development steps were detected from beginning to 12th months of the study. There was no correlation between AOM, EOM and AOM and/or EOM frequencies and development steps during the period between 13th to 24th months of the study. There was mild negative (p<0.05, r>0.2) correlation between AOM and EOM frequencies and development steps and there was moderate negative (p<0.05, r>0.4) correlation between AOM and/or EOM frequencies and development steps from beginning to 24 months of the study.Sex, number of siblings, fathers? educational levels, the period of time that mothers and fathers spare with their children, health status and psychosocial stres factors, levels of monthly income, the number of visitors, the location of the house, the game lands in the environment, the number of toys belonging to child, the period of game time alone or with another person, the birth history, the number of books read by fathers, presence of television and computer in the house had no statistically significant impact on the development steps. Children who had family stres factors had worse development than the other groups, but this was not statistically significant. There was mild negative (p<0.05, r>0.2) correlation between mothers? education levels and receptive and expressive language development at the beginning of the study. This correlation didn?t go on during the study. Mild (p<0.05, r>0.2) negative correlation was found between breast feeding period and development steps. As the number of books, that mothers read increased, statistically significant (p<0.05, r>0.2) regression on children?s receptive and expressive language development was seen.There was severe (p<0.01) differences on fine motor, gross motor and language development steps and mild (p<0.05) differences on personel development step according to teachers? groups at the end of 24 months of the following. Also there was severe (p<0.01) difference on the receptive and expressive language development steps during the first 6 months of the study. The mild (p<0.05) difference on expressive language development continued at the end of 12th months. This differences was not detected at the end of 24 months. The difference on receptive language development which was lost at 12th months became significant again at the end of 24th months of the study. .CONCLUSION: AOM and OME frequencies had cross-sectional impact on development of children. Sociodemographic factors didn?t have impact on development of children alone except some of them. But we thought that this result was probably because of the resemblance of the family status. We detected that day-care center teachers were an effective factor on child development in these period of ages. We thought that there was a dynamic relation between AOM and EOM frequencies and sociodemographic variables according to the child development.