Çalışan sağlığı ve güvenliği kültürünün sürdürülebilirliği: Davranış odaklı yaklaşımın rolü
Sustainability of employee health and safety culture: The role of behavior-based approach
Yazar: ELİF SUNGUR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜRŞİDE ÖZGELDİ
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Kazalar = Accidents ; İşletme = Business Administration
Dizin: Davranış odaklı yaklaşım = Behavior based approach ; Emniyetli davranış = Safety behavior ; Emniyetli davranış = Safety behavior ; Kurumsal sürdürülebilirlik = Corporate sustainability ; Riskli davranışlar = Risk behaviours ; Çalışanlar = Workers ; Örgüt kültürü = Organizational culture ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health ; İşçi sağlığı = Worker health

Özet:
Tezde, çalışan sağlığı ve iş güvenliğinin sürdürülebilirliğinde güvenlik kültürü ve  davranış odaklı güvenlik yaklaşımının ilişkisi araştırılmıştır. Metalurji endüstrisinde yer alan, davranış odaklı çalışmalar yapan bir işletmede nitel yöntemle veri toplanmıştır. 
Organizasyonun tamamını etkileyen güvenlik kültürünün çalışanların iş yapma biçimlerinde ortaya çıkan riskli ve  güvenli davranışlarla ilişkisi ortaya koyulmuştur. Çalışanın bireysel sorumluluğuna indirgenebilen güvenli ve riskli davranışların hangi örgütsel faktörlerin etkisi altında gerçekleştiği  bulgulanmıştır. Riskli davranışların tetikleyicileri, güvenli davranışların caydırıcıları ile pekiştirici faktörler ortaya koyulmuştur. 
Sağlık ve güvenliğin sürdürülebilirliğini sağlayan unsurlardan; çalışan katılımı, güven, esnek bir ÇSG sistemi, sahiplenme, formalitelerin azaltılması, önleyici performans göstergeleri kullanılması ve üretim baskısı karşısında tutarlı yönetsel yaklaşımların önemli güvenlik kültürü boyutları olduğu ortaya koyulmuştur.  Davranış odaklı güvenlik yaklaşımı uygulamalarının sürdürülebilirliğini sağlayan unsurlar olarak;  etkili eğitim, güven, üretim baskısı karşısında tutarlı yönetsel yaklaşım, çalışan katılımı, birimler ve çalışanların iletişimi, olumluya odaklanma ve standart zaman gösterilmiştir.   Sağlık ve güvenliğin sürdürülebilirliğinin engellerinin ve kolaylaştırıcılarının yer aldığı ÇSG Sürdürülebilirliği Modeli önerilmiştir.

Abstract:
The thesis examines the link between employee health and sustainability of workplace safety to safety culture and behavioral based safety management approach. Data has been collected by a qualitative method in an establishment from metallurgy industry, practicing behavioral based safety management.
The relation between safety culture that impacts the whole of the organisation and risky and safe work behaviour of employees has been put forth. The organisational factors impacting safe and risky behaviors that can be reduced to individual responsibility have also been determined.  Triggers in risky behaviour, deterrents and reinforcers in safe behaviour have been stated.
 Link of some of the factors ensuring the sustainability of health and safety; participation of employees, trust, a flexible health and safety system, owning, reduction of formalities, use of preventative performance indicators and consistent managerial approach to production pressure to safety culture dimensions has been revealed. Effective training, trust, consistent managerial approach to production pressure, participation of employees, communication between units and employees, focusing on the positive and standard time have been noted as factors ensuring the sustainability of  behavioural based safety management practices.
Health and safety sustainability model including the obstacles and facilitators of the sustainability of health and safety is recommended.