Türk borçlar hukukunda adam çalıştıranın sorumluluğu
The responsibility of an employer in Turkish law of obligations
Yazar: ÖZGE MANLELİ
Danışman: PROF. DR. MEHMET MURAT İNCEOĞLU
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Kusur sorumluluğu; makineleşmenin gelişmediği, teknolojik alanlarda ilerlemelerin yaşanmadığı ve ekonominin sanayiye dayanmadığı toplumlarda görülen bireyin fiillerini esas alan sorumluluk türüdür. Sorumluluğun kusur esasına dayanması, gelişen ve değişen toplumların ihtiyaçlarını karşılamakta yetersiz kalmakta, adaletsiz sonuçlara yol açmaktaydı. Kusursuz sorumluluk, sanayi devriminin de etkisiyle makineleşmenin artması, teknolojik alanlarda meydana gelen ilerlemelerle birlikte büyük organizasyonların hakim olduğu sanayi toplumlarının ihtiyaçlarını karşılamak üzere doğmuş bir sorumluluk türüdür. Çalışma kapsamında kusursuz sorumluluk türlerinden biri olan olağan özen (sebep) sorumluluğu kapsamında değerlendirilen Türk Borçlar Kanunu'nun 66'ncı maddesiyle düzenlenen adam çalıştıranın sorumluluğu detaylıca incelenmiştir. Çalışma dört ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde adam çalıştıranın sorumluluğu kavramı ve niteliği ana hatlarıyla açıklanmış, sorumluluğun doğumu için varlığı zorunlu temel süjelerin tanımları yapılmaya çalışılmış ve benzer sorumluluk hallerinden farkı irdelenerek ortaya konulmuştur. İkinci bölüm, adam çalıştıranın sorumluluğu için gerekli genel ve özel şartların incelenmesinden oluşmaktadır. Üçüncü bölümde, adam çalıştırana, sorumluluktan kurtulabilmesi için getirilmiş kurtuluş kanıtı imkanı değerlendirilmiştir. Dördüncü ve son bölümde ise adam çalıştıranın müteselsil sorumluluğu ve rücu hakkı incelenmiştir.

Abstract:
Fault liability; it is a type of responsibility based on the individual's actions, which is seen in societies where mechanization is not developed, there are no advances in technologial fields and the economy is not based on industry. Basing responsibility on the principle of fault was insufficient to meet the needs of developing and changing societies, leading to unfair results. Absolute liability is a type of responsibility that was originate to meet the needs of industrial societies dominated by large organizations, along with the increase in mechanization and advances in technological fields, under the influence of the industrial revolution. In this study,the  responsibilty of an employer, regulated by the 66th article of the Turkish Code of Obligations which is evaluated within the scope of ordinary care (cause) liability, which is one of the types of absolute liability, has been examined in detail.This study consists of four main parts. In the first part, the concept and the nature of the responsibility of an employer are explained in outline, the definitions of the primary subjects whose existence is necessary for the originate of the responsibility are tried to be made, and the difference from similar cases of liability has been examined and revealed.The second part consists of examining the general and special conditions necessary for the responsibility of an employer. In the third part, the possibility of proof of liberation brought to the employer to getting rid of the responsibility is evaluated. In the fourth and the last part, the employer's joint liability and right of recourse of the employer are examined.