Fruktoz, trehaloz ve sükroz içeren tris bazlı sulandırıcıya kolesterol yüklü siklodekstrin (CLC) ilavesinin koç spermasının dondurulabilirlik ve çözüm sonu spermatolojik parametreler üzerine etkilerinin araştırılması
Effect of fructose, trehalose or sucrose supplementation of the tris-based extender including cholesterol-loaded cyclodextrin on the freezability and post-thaw parameters of ram spermatozoa
Yazar: UĞUR UÇAN
Danışman: PROF. DR. AHMET CEYLAN
Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Reprodüksiyon ve Suni Tohumlama (Veteriner) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Dondurarak saklama = Cryopreservation ; Fruktoz = Fructose ; Kolesterol = Cholesterol ; Koçlar = Rams ; Siklodekstrinler = Cyclodextrins ; Sperm = Spermatozoa ; Sukroz = Sucrose ; Trehaloz = Trehalose

Özet:
Bu çalÕúmanÕn amacÕ koç spermasÕQÕn dondurulmasÕ sÕrasÕnda ortaya çÕ kan ve 
tohumlamalardan sonra gebelik oranlar ÕQÕn önemli ölçüde düúmesine yol açan spermatozoon 
membran hasarlarÕQÕn minimize edilmesi amacÕyla Fruktoz, Trehaloz ve Sükroz içeren 
sulandÕUÕFÕya kolesterol ilavesinin dondurma sÕrasÕndaki koruyucu etkisi ve çözüm sonu 
spermatolojik parametreler üzerine etkinli÷inin araúWÕUÕlmasÕGÕr. 
ÇalÕú mada toplam 5 baúKÕYÕrcÕk  Õ rkÕ koç ve bu koçlardan elektro-ejakulatör 
kullanÕlarak toplanan ejakülatlar kullanÕldÕ. AlÕnan sperma örnekleri motilite ve anormal 
spermatozoon oranlarÕ yönünden muayene edildi. Toplanan ejekülat spermatozoon 
yo÷unluklarÕ hemositometrik yöntemle belirlendi, ejekülatlar biri CLC içermeyen grup di÷eri 
de CLC (120x10
6
spermatozoon /3mg) içeren grup olmak üzere 2 eúit kÕ sma ayrÕldÕ. 35
o
C de 
15 dk  ønkübasyondan sonra CLC içeren ve CLC içermeyen gruplarÕ her ikisi de 3 alt gruba 
ayrÕldÕ . Bu alt gruplar fruktoz, sükroz ve trehaloz solüsyonlar Õyla sulandÕUÕldÕ ve payetlere 
çekildi. Payetler equlibrasyon iúlemi için beklemeye bÕ rak ÕldÕ . Equlibrasyon iúleminden sonra 
payetler sÕYÕ azot buharÕnda dondurularak sÕYÕ azotun içinde saklandÕ . Çözülen payetlerden 
spermatozoa motilitesi, ölü-canlÕ ve anormal spermatozoon oranlarÕ , spermatozoon membran 
bütünlü÷ünü ve prematüre akrozom reaksiyonuna giren spermatozoon oranlarÕQÕn 
belirlenmesi amacÕyla örnekler alÕndÕ . 
YapÕlan çözüm sonu muayeneler sonucunda motilite açÕVÕndan úeker gruplarÕ arasÕnda 
istatiksel bir farklÕOÕk görülmezken en iyi sonuçlar CLC içeren CLC-trehaloz (%54.5±3.28) ve 
CLC-fruktoz (%54±2.86) gruplarÕnda elde edildi. CanlÕ spermatozoon oranlarÕnda ise CLC 
içeren fruktoz ve sükroz grubunun CLC içermeyen fruktoz ve sukroz grubuyla arasÕnda 
istatiksel bir farklÕOÕk gözlendi (P<0.05). Anormal spermatozoon oranlarÕnda ise gruplar arasÕ
fark bulunmadÕ . Sa÷lam plazma membranÕna sahip spermatozoon oranÕ ve canlÕ -sa÷lam 
plazma membranÕna sahip spermatozoon oranlarÕ açÕVÕndan CLC-trehaloz grubunda bulundu. 
Prematüre akrozom reaksiyonuna giren spermatozoon oranlarÕCLC içeren  úeker gruplarÕnda 
CLC içermeyen gruplara göre önemli derecede düúük bulundu. CLC içeren ve CLC 
içermeyen gruplar arasÕndaki fark istatiksel olarak önemli bulundu (P<0.05). 
Sonuç olarak, kullanÕlan  úekerlerin bazÕ parametreler üzerine etkisi önemli olmakla 
beraber CLC'nin koruyucu etkisinin çok daha belirgin oldu÷u saptandÕ. 
Anahtar Kelimeler: CLC, dondurma, fruktoz, koç spermatozoon, sükroz, trehaloz

Abstract:
The ram sperm undergo different type of damages during cryopreservation process 
which consequently results in low pregnancy rate in sheep. Among them damages the sperm 
membrane is the major factor that affects the sperm survival post-cryopreservation. Many 
studies have been conducted to minimize the adverse effect of cryopreservation on sperm 
plasma membrane. Therefore, the objective of present study was to protect the sperm 
membrane during cryopreservation by using different sugars (fructose, sucrose and trehalose) 
in combination with cholesterol in semen extenders. The information based upon post-thaw 
parameters would help to choose the best combination for ram sperm cryopreservation. 
Five KÕYÕ rcÕk rams were used and semen was collected using electro-ejaculator. Initial 
motility, concentration and abnormal sperm percentage were evaluated. After evaluation, 
semen was split into two parts: one was treated with CLC (3mg/120x10
6 
sperm) and second 
remained untreated. After treatment, CLC treated and untreated parts was further divided into 
three aliquots and diluted with either fructose, sucrose or trehalose supplemented extenders. 
Then all the diluted aliquots were packed into straws and cooled to 4°C for two hours. After 
equilibration at 4°C, straws were frozen in liquid nitrogen vapor and stored in liquid nitrogen. 
Straws were thawed after freezing and sperm characteristics (motility, live/dead, membrane 
integrity, abnormal sperm and acrosome integrity) were estimated. 
The post-thaw results showed that there is no statistical difference in motility amongst 
the groups, however, CLC-trehalose (54.5±3.28%) and CLC-fructose (54±2.86%) has highest 
motility compared to other groups. Live sperm percentage was significantly (P<0.05) higher 
in CLC-fructose and sucrose as compared to untreated fructose and sucrose. There is no 
significant difference in abnormal sperm percentage between CLC treated and untreated 
group. CLC-trehalose has highest percentage of total intact membrane and live-intact 
membrane sperm compared to other groups. 
The CLC-treated groups has significantly (P<0.05) low percentage of sperm with 
reacted acrosome as compared to CLC-untreated sperm. 
In conclusion; although the sugars utilized in this study has influenced some of the 
post-thaw paramaters the protective influence of CLC on freezing ram spermatozoa was more 
prominent than sugars. 
Key words:CLC, cryopreservation, fructose, ram sperm, sucrose, trehalose