Ar-ge harcamalarının firma değeri üzerine etkisinin panel veri analizi ile incelenmesi: Bist uygulaması
Examining the effect of r&d expenditures on firm value with panel data analysis: Bist application
Yazar: ALİ YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. DERVİŞ BOZTOSUN
Kayseri Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
AR-GE HARCAMALARININ FİRMA DEĞERİ ÜZERİNE ETKİSİNİN PANEL VERİ ANALİZİ İLE İNCELENMESİ: BİST UYGULAMASI 
Ali YILDIRIM
Kayseri Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü 
Doktora Tezi, Ekim 2024 
Danışman: Prof. Dr. Derviş BOZTOSUN
ÖZET
Çalışmada, Ar-Ge harcamalarının firma değerine etkisinin genel ve sektörel düzeyde incelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, Borsa İstanbul'da (BİST) işlem gören ve Ar-Ge kültürüne sahip 75 firmanın 2013 ve 2023 yılları arasındaki üçer aylık verileri panel veri yöntemi ile analiz edilmiştir. Çalışmada, genel ve sektörel düzeylerde ölçüm yapılabilmesi amacıyla Genel Düzey, İmalat Sektörü ve Diğer Sektörler adı altında üç adet örneklem oluşturulmuştur. Çalışmada, bağımlı değişken olarak firma değerini temsilen, PD/DD, Tobin Q ve PD/NS oranları kullanılırken, bağımsız değişken olarak Ar-Ge harcamalarını temsilen Ar-Ge yoğunluğu (Ar-Ge harcamaları/net satışlar) kullanılmıştır. Ayrıca, kaldıraç oranı, firma yaşı ve firma büyüklüğü değişkenleri çalışmada kontrol değişkeni kullanılmıştır. Bulgular incelendiğinde, Genel Düzeyde, Ar-Ge yoğunluğunun tüm firma değeri değişkenlerini pozitif etkilediği görülmüştür. Diğer Sektörlerde de Ar-Ge yoğunluğunun tüm firma değeri değişkenlerini pozitif etkilediği tespit edilmiştir. Ancak, İmalat Sektöründe, Ar-Ge yoğunluğunun PP/DD ve Tobin Q değişkenlerini etkilemediğini, PD/NS değişkenini ise zayıf bir düzeyde etkilediği tespit edilmiştir. Buradan yola çıkarak, Ar-Ge harcamaların firma değerini Genel Düzey ve Diğer Sektörlerde pozitif etkilediği ancak İmalat Sektöründe genel olarak etkilemediği sonucuna ulaşılmaktadır. Bu durum, Ar-Ge harcamalarının firma değerini etkilediğine ve bu etkinin sektörlere göre farklılaştığına işaret etmektedir. Çalışmadan elde edilen sonuçların, Ar-Ge konusunda ilgili yatırımcıların tercihlerine yön vermesi ve firma değerini maksimize etme hedefi olan firma yöneticilerinin kararlarına katkı sağlaması beklenmektedir.
Anahtar Kelimeler: Ar-Ge, Ar-Ge Yoğunluğu, BİST, Firma Değeri, Panel Veri Analizi.

Abstract:
EXAMINING THE EFFECT OF R&D EXPENDITURES ON FIRM VALUE WITH PANEL DATA ANALYSIS: BIST APPLICATION 
Ali YILDIRIM
Kayseri University, Institute of Graduate Education
PhD Program Thesis, October 2024
Supervisor: Prof. Dr. Derviş BOZTOSUN
ABSTRACT
The study aims to examine the effect of R&D expenditures on firm value at general and sectoral levels. In this context, the quarterly data of 75 companies traded on Istanbul Stock Exchange (BIST) and having an R&D culture between 2013 and 2023 were analyzed using the panel data method. In the study, three samples were formed as General Level, Manufacturing Sector and Other Sectors in order to make measurements at general and sectoral levels. In the study, MV/BV, Tobin's Q and MV/NS ratios are used to represent firm value as the dependent variable, while R&D intensity (R&D expenditures/net sales) is used to represent R&D expenditures as the independent variable. In addition, leverage ratio, firm age and firm size are used as control variables. When the findings are analyzed, it is observed that R&D intensity has a positive effect on all firm value variables at the General Level. Similarly, in the Other Sectors, R&D intensity has a positive effect on all firm value variables. However, in the Manufacturing Sector, R&D intensity does not affect the MV/BV and Tobin's Q variables, while it weakly affects the MV/NS variable. Accordingly, it is concluded that R&D expenditures have a positive effect on firm value in General Level and Other Sectors, but not in Manufacturing Sector in general. This indicates that R&D expenditures affect firm value, and this effect differs according to sectors. The results obtained from the study are expected to guide the preferences of investors interested in R&D and contribute to the decisions of firm managers who aim to maximize firm value.
Keywords: R&D, R&D Intensity, BIST, Firm Value, Panel Data Analysis.