İnternet üzerinden satınalma davranışının incelenmesi ve bir uygulama
Analyzing buying behaviour over internet and an application
Yazar: CEREN BUKET ÇAKIR
Danışman: DOÇ. DR. TUFAN V. KOÇ
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mühendislik Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Sanal alışveriş = Virtual shopping ; Satın alma davranışı = Purchasing behavior ; Satın alma kararı = Purchasing decision

Özet:
İnternetin bilgi paylaşımı ve iletişim fonksiyonlarını kullanarak, bankaların da desteğiyle, firmalar için internet üzerinden satış (elektronik satış) yapabilmek günümüzde mümkündür. Elektronik satışın firmalar açısından faydalarının başında, mağaza ve personel maliyetlerinde azalma, dolayısıyla karlılıkta artış getirmesi gelir. Bunun yanında potansiyel müşterilere ulaşabilme ve iletişim kurabilme yollarını arttırması da firma müşteri portföyünü geliştirmeye katkı sağlayan bir unsur olarak öne çıkmaktadır. Firmalar açısından faydalı olan bu satış kanalı aynı zamanda müşteriler için de kolaylık sağlamaktadır. Elektronik satış kanalı sayesinde müşteri ürün hakkında dilediği kadar bilgi sahibi olabilir, benzer fonksiyonlara sahip rakip ürünlerle kıyaslama yapabilir ve dilediğinde ödeme ve teslimat bilgilerini girerek satın alabilir. Elektronik satış kanalı olmadığı durumda tüm bu işlemler fiziksel çaba ve zaman olarak daha maliyetli olacak ve bunun yanında muhtemelen müşterinin ürün hakkında istediği ayrıntıda bilgi alması, onu rakip ürünlerin birçoğuyla kıyaslaması mümkün olmayacaktır. Hem firmalar hem de müşteriler açısından faydaları olan bu elektronik satış teknolojisi, firmalar tarafından büyük oranda kabul görmüşken kullanıcılar açısından hala yeterince kabul görmemektedir. Bu noktada kullanıcıların internet üzerinden satın alma yönünde davranışı hangi etkenlere göre geliştirdiğinin analiz edilmezi gerekmektedir.Literatürde kullanıcıların internet üzerinden satın alma davranışlarını inceleyen çalışmalar olup, bu çalışmalarda genellikle Teknoloji Kabul Modeli (TKM)'ne veya TKM'nin çıkış noktası olan Sebepli Davranışlar Teorisi (SDT)'ne dayanan model önerileri geliştirilmiştir.Bu çalışmanın amacı kullanıcıların internetten satın alma davranışını belirleyen modelin ortaya konulmasıdır. Bu amaçla davranış modellenmesi ile ilgili teoriler, literatürdeki çalışmalarda önerilen modeller incelenmiş olup TKM esas alınarak bir model önerisinde bulunulmuştur. Bu modelin doğruluğunu analiz etmek amaçlı olarak internet kullanıcılarına, seyahat sektöründeki tren, otobüs ve uçak bileti satış siteleri ile ilgili olarak internet üzerinden hazırlanan anket uygulanmış ve anket sonuçları değerlendirilmiştir.

Abstract:
Combining information sharing and communication functions of Internet with asistance of banks, today online sales are possible for the firms. One of the online sale benefit for the firms is increasing revenue by reducing store and employee fees. By the way it?s the way to reach and communicate with potential customers, and enhance customer portfolio. Being advantageous for the firms, this sale channel also advantageous for the customers. By online sale channel, customer can reach requisite information about the product, can compare the product with the similar ones and can buy it at any time he wish, with entering payment and delivery information. Without the online purchasing channel, all those operations would be more costly on the phsical effort and time perspective, and moreover it would not be possible for the customer to reach requisite information about the product and to compare it with the most of the competitors. As being advantageous for both firms and customers, online sale technology is accepted by the firms while not accepted sufficiently by the customers. At this point, users? buying behaviour over internet should be analyzed.In the literature papers exist that study users? buying behaviour over internet and these papers usually propose models that rely on Technology Acceptance Model(TAM) or Theory of Reasoned action (TRA).This study aims to build a model that defines the buying behaviour of users over internet. To this end, theories about behaviour modelling and models proposed in other studies has been throughly analyzed and a model that relies on TAM has been proposed. To analyze the validity of the model, a survey about ticket sale sites has been implemented over the internet and results have been assessed.