Türk Anayasa Hukukunda Eğitim Hakkı
Right to Education in Turkish Constitution
Yazar: YÜKSEL ÇALLI
Danışman: PROF. DR. MERİH ÖDEN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Anayasa Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Anayasa = Constitution ; Anayasa hukuku = Constitutional law ; Eğitim = Education ; Eğitim hakkı = Education rights ; Türk Anayasa hukuku = Turkish Constitutional law ; Türk Anayasası = Turkish Constitution

Özet:
Bu tezin amacı Türk Anayasa hukukunda eğitim hakkının normatif içeriğini ve devletlerin ilgili ödevlerini açıklamaktır. Bu tez, Anayasanın 42 nci maddesi ve ilgili kanun hükümler ile, Danıştay, Türk Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının niteliği, anlamı ve amacı üzerine odaklanmıştır.Günümüzde her devlet eğitim hakkına yönelik anayasal hükümlere sahiptir. Ayrıca, eğitim hakkı çeşitli uluslararası ve bölgesel insan hakları dokümanlarında yerini almıştır. Örneğin, İnsan Hakları Evrensel Bildirisi (madde 26), Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (Ek 1 Protokol madde 2) ve Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme (madde 13 ve 14). Eğitim hakkı insan haklarının merkezinde yer almaktadır ve diğer insan haklarının uygulanmasında olmazsa olmaz ve vazgeçilmez bir haktır. Eğitim, günümüzde, hükümetlerin muhtemelen en önemli fonksiyonudur.Birinci bölümde insan haklarının tarihi gelişimi ve eğitim hakkının hukukça tanınması incelenmiştir. İkinci bölümde, Türk Anayasasının 42 nci maddesinin içeriği ile devletin ödevleri, yerel ve uluslararası mahkeme kararları ile birlikte tartışılmıştır. Son olarak, Anayasanın 10 uncu ve 42 nci maddelerinde değişiklik yapan 5735 sayılı kanun ve kanunu iptal eden Anayasa Mahkemesi kararı sunulmuştur.

Abstract:
This thesis aims at clarifying the normative contents of the right to education in Turkish Constitution and the corresponding obligations of the government. It focuses on the nature, meaning and scope of the Article 42, relevant provisions and, Council of State, Turkish Constitutional Court and European Court of Human Rights decisions.Today, almost, each of the states includes constitutional provisions for right to education. Moreover, the right to education has been laid down in several international and regional human rights documents. Examples are the Universal Declaration on Human Rights (Article 26), the European Convention on Human Rights and Fundamental Rights (Article 2 of the First Protocol) and the International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights (Article 13 and 14). Right to education occupies a central place in the list of human rights and is essential and indispensible for the exercise of all other human rights. Education, today, is probably the most important function of local governments.In Section 1 the historical background of the right to education and adoption of the right to education in the legal base are examined. In section 2, content of Article 42 of Turkish Constitution and of the corresponding obligations of the government are discussed related with local and international court decisions. The Law #5735 in order to amend the article 10 and 42 of the Turkish Constitution and relevant Turkish Constitutional Court decision ?which is to cancel the Law #5735? are presented finally.