Türk ceza hukukunda uyuşturucu ve uyarıcı madde kullanımına özendirme suçu
The crime of encouraging the use of drugs and stimulant substances in Turkish criminal law
Yazar: SENANUR EMİROĞLU
Danışman: PROF. DR. MUHARREM ÖZEN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Ceza Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Ceza hukuku = Criminal law ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Narkotik suçlar = Narcotic crimes ; Türk ceza hukuku = Turkish criminal law

Özet:
Uyuşturucu ve uyarıcı maddeler kişilerde bağımlılık meydana getirme nitelikleri ve bağımlılığın kişisel ve toplumsal olumsuz neticeleri nedeniyle tarihsel süreçte mücadele edilen olgulardır. Gerek uluslararası sözleşmelerde gerekse ulusal düzenlemelerde bu mücadele kapsamında uyuşturucu maddelerin imali, ticareti ve kullanımına yönelik tedbirler ve cezalar öngörülmüştür. Madde kullanımına ve bağımlılığa yol açan etkenler incelendiğinde ise medyanın ve toplumsal algının önemli bir kriter olduğu ortaya çıkmaktadır. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanımına alenen özendirme ve özendirici yayın yapma suçu ile maddelere ilişkin toplumsal algının değiştirilmesi ve kişilerin madde kullanımına karşı olumlu hisler beslemesinin önüne geçilmesi ve en nihayetinde kamu sağlığını korumak amaçlanmaktadır.
Çalışma kapsamında uyuşturucu ve uyarıcı madde kavramlarının kapsamları öğreti, mevzuat bakımından değerlendirilmiştir. Bağımlılığa yol açan etkenler suç tipi ve toplumsal algının önemini vurgulamak amacıyla incelenmiştir. Akabinde suç tipinin unsurları değerlendirilerek öğretide getirilen eleştirilere, çeşitli ülkelerde ve Türk hukukundaki benzer nitelikteki düzenlemeler ve genel anlamda suç siyaseti kapsamındaki değerlendirmelere ve uygulama yönünden incelemelere yer verilmiştir. Suç tipinin maddi unsuru olan özendirme, aleniyet ve yayın kavramları; manevi unsuruna yönelik eleştiriler ve yaptırımının ağırlığına ilişkin değerlendirmeler sunulmuştur. Çalışma konusu suç tipinin yaygınlaşan sosyal medya kullanımı bağlamında sık sık gündeme geldiği göz önüne alındığında ifade, basın ve sanat özgürlükleri açısından kurulması gereken dengenin kritik olduğu ortaya çıkmaktadır.

Abstract:
Drugs and stimulants are phenomena that have been fought in the historical process due to their addictive nature and the negative personal and social consequences of addiction. In both international conventions and national regulations, measures and penalties for the manufacture, trade and use of narcotic drugs are envisaged within the scope of this struggle. When the factors that lead to substance use and addiction are examined, it is revealed that the media and social perception are important criteria. With the crime of publicly encouraging the use of drugs or stimulants and making encouraging broadcasts, it is aimed to change the social perception about drugs and to prevent people from having positive feelings about drug use and ultimately to protect public health.
Within the scope of the study, the scopes of the concepts of drugs and stimulants were evaluated in terms of doctrine and legislation, and the factors causing addiction were examined in order to emphasize the importance of this crime and social perception. Afterwards, the elements of the crime were evaluated and the criticisms brought in the doctrine, the regulations of similar nature in various countries and Turkish law, the evaluations within the scope of crime policy in general and the examinations in terms of practice were included. The concepts of incent, publicity and broadcasting, which are the material elements of this crime; criticisms of the moral element and evaluations of the weight of the sanction are presented. Considering that the crime that is the subject of the study come fore frequently in the context of the widespread use of social media, it turns out that the balance that needs to be established in terms of freedom of expression, press and art is critical.