Üniversite sınavına hazırlanan ergenlerin psikolojik esneklik düzeylerine göre akademik erteleme davranışları
Academic procrastination behaviors of adolescents preparing for the university exam according to their psychological flexibility levels
Yazar: MELTEM USTA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA SAVAŞ
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik erteleme = Academic procrastination ; Ergenler = Adolescents ; Psikolojik esneklik = Psychological flexibility ; Ölçekler = Scales ; Üniversite giriş sınavları = University entrance examinations

Özet:
Üniversite sınavına hazırlanan ergenlerin stres, kaygı, zaman yönetimi zorlukları, çalışmayı başlatamama, belirli bir süre çalışma davranışında bulunduktan sonra çalışmayı sürdürememe ve eğitim hayatında çok karşılaşılan erteleme gibi davranışsal problemler yaşadıkları söylenebilir. Bazı ergenler karşılaştıkları zorlayıcı yaşam durumlarına uyum sağlayabilirken; bazılarının bu süreçleri yeterince iyi yönetemediği ve kaçınma davranışları gösterdikleri ifade edilebilir. Bu nedenle, üniversite sınavına hazırlanan ergenlerin psikolojik esneklik düzeylerine göre akademik erteleme davranışlarının bazı demografik değişkenlerle incelenmesi düşüncesi oluşmuştur. Bu araştırmada üniversite sınavına hazırlanan ergenlerin psikolojik esneklik düzeylerine göre akademik erteleme davranışlarının inecelenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda öncelikli olarak teorik yaklaşımda bulunulmuştur. Ardından demografik özellikler ölçeği dışında 2 farklı ölçek kullanılmış ve saha çalışması gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu on dört farklı lise düzeyinde eğitim veren eğitim kurumunda okumakta olan elverişli/ uygun yöntemi örnekleme ile belirlenen 210 kadın, 173 erkek toplam 383 üniversite sınavına hazırlanan ergenlerden oluşmaktadır. Tarama modeline göre gerçekleştirilen araştırma verilerini elde etmek için "çok boyutlu psikolojik esneklik envanteri", "erteleme davranışı değerlendirme ölçeği" ve "kişisel bilgi formu" dağıtılarak gerçekleştirilen saha çalışması sonucunda elde edilen veriler SPSS 25.0 programı ile analiz edilmiştir. Veri toplama araçları, hem matbu hem de çevrimiçi yöntemlerle uygulanmıştır. Yapılan analizler sonucunda cinsiyet, üzücü olay yaşama durumları, diploma notu, mesleki hedef belirleme, ailenin geliri, yaşanılan üzücü olayın şiddeti ve kardeş sayısı gibi demografik değişkenlere göre erteleme davranışları ve psikolojik esneklik ölçekleri ile arasında anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Ölçekler arası ilişkilerde ise psikolojik esneklik boyutu ile erteleme davranışı arasında negatif yönlü; psikolojik katılık boyutu ve erteleme davranışı arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
It can be said that adolescents preparing for the university entrance exam experience behavioral problems such as stress, anxiety, time management difficulties, not being able to start working, not being able to continue working after a certain period of study behavior, and procrastination, which is common in education life. While some adolescents can adapt to the challenging life situations they face; It can be stated that some of them cannot manage these processes well enough and show avoidance behaviors. For this reason, the idea of examining the academic procrastination behaviors of adolescents preparing for the university entrance exam with some demographic variables has emerged according to their psychological flexibility levels. In this study, it was aimed to examine the academic procrastination behaviors of adolescents preparing for the university exam according to their psychological flexibility levels. In this direction, primarily a theoretical approach has been made. Then, apart from the demographic characteristics scale, 2 different scales were used and fieldwork was carried out. The study group of the research consists of 210 females and 173 males, totally 383 adolescents who are studying in fourteen different high school education institutions, determined by sampling the convenient/appropriate method. The data obtained as a result of the fieldwork carried out by distributing the "multidimensional psychological flexibility inventory", "procrastination behavior evaluation scale" and "personal information form" were analyzed with the SPSS 25.0 program in order to obtain the research data carried out according to the survey model. Data collection tools were applied with both print and online methods. As a result of the analysis, significant differences were found between procrastination behaviors and psychological flexibility scales according to demographic variables such as gender, distressing events, diploma grade, professional goal setting, family income, severity of the distressing event and number of siblings. In the inter-scale relations, there is a negative relationship between the psychological flexibility dimension and the procrastination behavior; It has been determined that there is a positive relationship between the psychological rigidity dimension and procrastination behavior.