Farklı ülkelerin matematik ders kitaplarında olasılık öğrenme alanına ait çoklu temsil biçimlerinin karşılaştırılması
A comparison of multiple representations of probability learning domain in mathematics textbooks of different countries
Yazar: ESRA GÖK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ORKUN COŞKUNTUNCEL
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ortaokul seviyesinde Türkiye'de yaygın olarak kullanılan bakanlık onaylı matematik ders kitaplarındaki Olasılık öğrenme alanına ait konu sunuş, etkinlik ve değerlendirme sorularında kullanılan çoklu gösterim yöntemindeki temsil türlerinin oranlarını ve dağılımını, Fransa ve ABD matematik ders kitaplarında aynı kazanım çerçevesinde karşılaştırmaktır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizine başvurulmuştur. Olasılık öğrenme alanına ait Türkiye, Fransa ve ABD ülkelerinde yaygın olarak kullanılan matematik ders kitaplarındaki soru ve etkinlikler detaylı incelenmiştir. Türkiye ders kitaplarında toplamda var olan 36, Fransa ders kitaplarında 96, ABD ders kitaplarında 88 adet örnek, etkinlik ve değerlendirme sorusu incelenmiştir. Üç ülke arasında anlatım, etkinlik, ünite sonu değerlendirme sorularına ait çoklu temsil biçimlerinin kullanım oranları ve dağılımları verilip farklılıklara değinilmiştir. Sonuçlara göre; aynı kazanım Türkiye ders kitaplarında 8.sınıf düzeyinde yer alırken, Fransa ders kitaplarında 5.sınıf düzeyinde, ABD ders kitaplarında 7.sınıf düzeyinde yer almaktadır. Çalışmada aynı kazanım çerçevesinde olması amacıyla ders kitapları tipik durum örneklemesi yöntemiyle seçilmiştir. Çoklu gösterim yöntemlerinin kullanımı yönünden kıyaslama yapıldığında Türkiye ders kitapları en fazla (% 50) cebirsel temsil biçimini kullanmaktadır. Fransa ders kitaplarının %25 oranında sözel temsil biçimini kullandığı, buna ek olarak temsil biçimlerinin kullanımının diğer ülkelere kıyasla daha eşit dağılım gösterdiği, ABD ders kitaplarının ise % 35 oranında cebirsel temsil biçimini ağırlıklı olarak kullandığı görülmüştür. Bunun yanı sıra Türkiye ders kitaplarında olasılık öğrenme alanına ait kullanılan çoklu temsil biçimleri arasından grafik temsilinin hiç kullanılmaması ve tablo modelinin çok az sayıda bulunması dikkat çekmiştir. Türkiye'de öğrenim gören öğrencilerin eğitim fırsatlarını artırabilmek adına ders kitaplarındaki etkinlik ve değerlendirme sorularının sayısının ve içeriğinin, çoklu temsil biçimlerinin kullanımının arttırılması önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to compare the proportions and distribution of the types of representation in the multiple representation method used in the subject presentation, activity and assessment questions of the learning domain of Probability in the ministry-approved mathematics textbooks widely used in Turkey at the secondary school level with the mathematics textbooks of France and the USA within the framework of the same outcome. Document analysis, one of the qualitative research methods, was used in the study. The questions and activities in the mathematics textbooks widely used in Turkey, France and the USA in the field of probability learning were examined in detail. A total of 36 activities and assessment questions were analyzed in Turkish textbooks, 96 in French textbooks, and 88 in US textbooks. The usage rates and distributions of multiple forms of representation in narration, activity, and end-of-unit assessment questions between the three countries were given and the differences were mentioned. According to the results, while the same outcome is included at the 8th grade level in Turkish textbooks, it is included at the 5th grade level in French textbooks and at the 7th grade level in US textbooks. In the study, textbooks were selected using typical case sampling in order to be within the framework of the same learning outcome. In terms of the use of multiple representation methods, Turkish textbooks use algebraic representation the most (50%). French textbooks use verbal representation at a rate of 25%; in addition to this, it was observed that the use of representation forms was more evenly distributed compared to other countries, while US textbooks predominantly use algebraic representation at a rate of 35%. In addition, it was noteworthy that among the multiple representations used in the probability learning domain in Turkish textbooks, graphic representation was not used at all and the tabular model was found very rarely. In order to increase the educational opportunities of students in Turkey, it is recommended to increase the number and content of activities and assessment questions in textbooks and the use of multiple representations.