Örgütsel bağlılık ve prososyal örgütsel davranış için işgören eğitim programlarının incelenmesi
Exploring employee training programmes for organizational commitment and prosocial organizational behavior
Yazar: HASSAN R.H. ELKHDR
Danışman: DOÇ. DR. AYSUN KANBUR
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Eğitim programları = Education programs ; Hizmet içi eğitim = In service training ; Hizmet içi eğitim programları = In service training programs ; Prososyal davranış = Prosocial behaviour ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Örgütsel davranış = Organizational behavior ; İşletmeler = Businesses

Özet:
İşgören eğitim programları herhangi bir örgütün başarısı için çok önemlidir.                      Bu araştırma Libya petrol sektöründe, özellikle de Arap Körfezi Petrol Şirketi (Arabian Gulf Oil Company-AGOCO)'nde, işgören eğitim programlarının örgütsel bağlılık ve prososyal örgütsel davranışlar üzerindeki rolünü anlamaya çalışmaktadır. Libya'da halen mevcut olan güvenlik problemi ve ekonomik krize rağmen AGOCO, işgörenlerine hem ulusal hem de uluslararası (Libya'nın içinde ve dışında) eğitim olanakları sunmaya devam etmektedir. Bu nedenle, çalışmanın asıl amacına dayalı olarak AGOCO işgörenleri ile ampirik bir araştırma yürütülmüştür. Araştırmanın verileri bu işgörenlerden anket tekniği kullanılarak toplanmıştır. Bu çalışmada işgören eğitim programları eğitim motivasyonu, eğitimin faydaları ve eğitim desteği açısından değerlendirilmiştir. Literatür ile uyumlu olacak şekilde, duygusal bağlılık, devam bağlılığı ve normatif bağlılık, örgütsel bağlılığın boyutları olarak kabul edilmiştir. Bununla birlikte, prososyal örgütsel davranış, rol tanımlı prososyal davranış ve prososyal bireysel davranış prososyal örgütsel davranışın boyutları olarak kabul edilmiştir. Çalışmanın hipotezlerini test etmek için korelasyon analizi ve regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular, eğitim motivasyonunun, eğitimin faydalarının ve eğitim desteğinin, örgütsel bağlılık (duygusal bağlılık, devam bağlılığı ve normatif bağlılık) ve prososyal örgütsel davranışlar (prososyal örgütsel davranış, rol tanımlı prososyal davranış ve prososyal bireysel davranış) üzerinde anlamlı ve pozitif etkileri olduğunu ortaya koymuştur. Böylelikle, çalışmanın tüm hipotezleri desteklenmiştir. Çalışmanın bulgularına göre, Libya petrol sektörü ve diğer sektörlerdeki şirketler, işgörenlerinin örgüte bağlı kalmasını ve prososyal örgütsel davranışlar sergilemelerini sağlamak üzere işgören eğitim programlarının iyileştirilmesi için ellerinden geleni yapmaktadırlar.

Abstract:
Employee training programmes are crucial for the success of any organization. This study attempts to understand the role of employee training programmes on organizational commitment and prosocial organizational behaviors in Libyan oil sector, specifically in Arabian Gulf Oil Company (AGOCO). Despite the current security and economic crisis in Libya, AGOCO continues to provide training opportunities to its employees both locally and overseas (inside and outside Libya). Therefore, an empirical research was conducted with the employees of AGOCO based on the main purpose of the study. Data of the study was collected from these employees by utilizing questionnaire technique. Employee training programmes were evaluated in this study in terms of motivation for training, benefits of training and support for training. In accordance with the literature, affective commitment, continuance commitment and normative commitment were accepted as dimensions of organizational commitment. However, prosocial organizational behavior, role-prescribed prosocial behavior and prosocial individual behavior were accepted as dimensions of prosocial organizational behavior. In order to test the hypotheses of the study correlation analysis and regression analysis were utilized. Findings revealed that motivation for training, benefits of training and support for training have significantly positive effects on organizational commitment (affective commitment, continuance commitment and normative commitment) and prosocial organizational behaviors (prosocial organizational behavior, role-prescribed prosocial behavior and prosocial individual behavior). Thus, all the hypotheses of the study were supported. According to the findings of the study, companies of Libyan oil sector and other sectors give the full treatment to employee training programmes to ensure their employees remain committed to the organization and show prosocial organizational behaviors.