Romatoid artritli hastalarda farklı tedavi modalitelerinin yaşam kalitesi üzerine olan etkisinin değerlendirilmesi
Assessment of effects of different treatment modalities on quality of life in patients with rheumatoid arthritis
Yazar: ADEM KARACA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERHAN ÇAPKIN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Tedavi = Treatment ; Tümör nekroz faktörleri = Tumor necrosis factors ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı romatoid artritli hastaların klinik, sosyodemografik özelliklerini değerlendirmek ve farklı medikal tedavi yaklaşımlarının yaşam kalitesini üzerine olan etkilerini incelemektir.Materyal ve Metod: Çalışmamıza Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı, Romatoloji polikliniği tarafından düzenli aralıklarla takip edilen, RA 1987 ACR kriterlerini karşılayan 55 hasta dahil edildi. Hastaların 33'ü konvansiyonel tedavi 22'si anti TNF? tedavisi alıyordu. Sosyodemografik ve klinik özellikler sorgulandı. Laboratuvar sonuçları ve radyografileri değerlendirildi. Hastalık aktivasyonu ve yaşam kalitesi değerlendirilmesinde DAS 28 , Duruöz's Hand İndex, HAQ Stanford sağlık değerlendirme anketi (HAQ), Romatoid Artrit Yaşam Kalitesi Anketi (RAYKA), Nottingham Sağlık Profili (NSP), Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HDÖ), Kısa Form- 36 (Short Form-36) kullanıldı.Bulgular: Sosyodemografik özellikler incelendiğinde yaş hariç gruplar arasında anlamlı bir fark yoktu(p>0.05). Ortalama VAS ve DAS 28 değerleri anti TNF? tedavisi alan grupta daha düşük bulunmasına rağmen aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi.(sırasıyla p=0.244, p=0.743). Konvansiyonel tedavi alan grupta ve anti TNF? tedavisi alan grupta ortalama HAQ ve RAYKA değerleri birbirine benzer bulundu (sırasıyla p=0.887, p=0.684). Seroloji pozitifliği, VAS, DAS 28, hasta yaşı ve radyolojik erozyon derecesi ile HAQ ve RAYKA arasında anlamlı bir korelasyon bulundu (p>0,05).Tartışma: RA yaşam kalitesini olumsuz yönde etkilemektedir. Hastanın yaşı, seroloji pozitifliği, yüksek hastalık aktivitesi ve radyolojik skorun fazla olması yaşam kalitesini daha belirgin etkilemektedir. Konvansiyonel ve biyolojik tedavi alan gruplar karşılaştırıldığında hastalık aktivitesinde ve yaşam kalitesinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı.Anahtar kelimeler: RA, yaşam kalitesi, anti TNF? tedavisi

Abstract:
Purpose: The aim of this study is to evaluate clinical and socio-demographic characteristics of patients with rheumatoid arthritis and to examine the effects of different medical treatment approaches on quality of life.Materials and Methods: This study included 33 patients meeting RA 1987 ACR criteria and taking conventional treatment, and followed in periods of 2 to 3 months by Rheumatology clinic of Department of Physical Medicine and Rehabilitation at the Black Sea Technical University, and 22 patients having TNF? treatment. Socio-demographic and clinical characteristics were examined. Laboratory results and radiographs were evaluated. DAS 28, Duruöz?s Hand Index, HAQ Stanford Health Assessment Questionnaire (HAQ), Rheumatoid Arthritis Quality of Life Survey (RAYKA), Nottingham Health Profile (NHP), the Hospital Anxiety and Depression Scale (HAM-D), and Short Form- 36 were used for the assessment of disease activity and quality of life.Findings: When socio-demographic characteristics were examined, there was no significant difference between groups except for age (p>0.05). Although mean VAS and DAS 28 values were lower in anti-TNF? treatment group, the difference was not statistically significant (p=0.244, p=0.743, respectively). Mean HAQ and RAYKA values were similar in the conventional treatment group and Anti-TNF? treatment group (p=0.887, p=0.684, respectively). A significant correlation was found between Serology positive, VAS, DAS 28, the patient?s age, and degree of radiological erosions and HAQ and RAYKA (p>0,05).Results / Discussion : RA adversely affects the quality of life. The age of the patient, positive serology, high disease activity, and radiologic score affects the quality of life more significantly. When the groups taking conventional and biological treatment were compared, there were not any statistically significant differences between the groups as for disease activity and quality of life.Key Words: RA, Quality of Life, Anti-TNF? Treatment