Meme kanserli kadınlarda beslenme durumu ve yaşam kalitesinin saptanması
Determination of nutritional status and quality of life in women with breast cancer
Yazar: YEKTA ÇAPALI ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNE YILMAZ
Ankara Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme durumu = Nutritional status ; Kadınlar = Women ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; İlaç tedavisi = Drug therapy

Özet:
Bu çalışma kemoterapi tedavisi gören meme kanserli kadınlarda beslenme durumu ve yaşam kalitesinin saptanmak amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür.  Çalışma özel bir onkoloji kliğine başvuran 18-65 yaş aralığındaki son 1 yıl içinde tanı almış 120 meme kanserli kadın katılmıştır. Araştırmada veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu, 24 saatlik besin tüketim kaydı, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ), Akdeniz Diyeti Uyum Ölçeği ve EORTC – QLQ- C30 Yaşam Kalitesi Ölçeği hastalara uygulanmıştır. Antropometrik ölçümler ve vücut analizi araştırmacı tarafından alınmıştır. Katılımcıların meme kanseri evresi ile beden kütle indeksi arasında anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (p=0,011). Buna göre beden kütle indeksi arttıkça beden kütlesi değeri azalmaktadır. Kilogram başına diyetle alınan günlük protein miktarı ile kas kütlesi arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir (p=0,036). Araştırmaya katılan bireylerin toplam fiziksel aktivite puanı (IPAQ) ile vücut yağ kütlesi arasında anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0.05). IPAQ anketine göre beden kütle indekisi, vücut yağ kütlesi, bel çevresi, bel/kalça oranı ve bel/boy oranı ile aktivite durumu arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (sırasıyla; p=0,001, p=0,000, p=0,018, p=0,001, p=0,015).  Katılımcıların Akdeniz Diyetine Bağlılık Ölçeği (MEDAS) toplam puanı ile biyokimyasal parametreler karşılaştırıldığında trigliserid değeri ile MEDAS puanı arasında anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur (p=0,014). Katılımcıların beslenme alışkanlıkları özellikleri ile MEDAS puan ortalamalarının istatistiksel karşılaştırmasında, beslenmesinde hayvansal yağ ve kırmızı et tüketimini azaltmış olan bireylerin MEDAS puanlarında artış olduğu istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p=0,029). Bu araştırmanın sonucuna göre kemoterapi tedavisi boyunca bireylerin beslenme durumu, fiziksel aktivite düzeyi, antropometrik ölçümleri, akdeniz diyetine uyumlarına bağlı olarak yaşam kaliteleri değişmektedir. Bu nedenle meme kanseri tanısı almış bireylere sağlıklı beslenme ile ilgili eğitim verilmeli ve tedavi boyunca beslenme durumları takip edilmelidir. 

Anahtar kelimeler: Meme kanseri, Yaşam lalitesi, Beslenme durumu, Kemoterapi,

Abstract:
This study was planned and conducted to determine the nutritional status and quality of life in women with breast cancer undergoing chemotherapy. 120 women with breast cancer diagnosed in the last 1 year, aged 18-65 years, who applied to a private oncology clinic, participated in the study. In the study, the data were applied to the patients with a questionnaire prepared by the researcher, 24-hour dietary recall, International Physical Activity Questionnaire (IPAQ), Mediterranean Diet Asssesment Tool (MEDAS) and The EORTC Core Quality of Life questionnaire (EORTC – QLQ- C30). Anthropometric measurements and body analysis were taken by the researcher. A significant correlation was found between the breast cancer stage of the participants and their body mass index (p=0.011). It was determined that there is a significant relationship between the daily protein intake per kilogram and muscle mass (p=0.036). It was determined that there was a significant relationship between the IPAQ score and body fat mass of the individuals participating in the study (p<0.05). According to the IPAQ questionnaire, a statistically expressive relationship was found between body mass index, body fat mass, waist circumference, waist/hip ratio, waist/height ratio and activity status (respectively; p=0.001, p=0.000, p=0.018, p =0.001, p=0.015). The comparison of Mediterranean Diet total score and biochemical parameters it was found that there was a significant correlation between triglyceride value and Mediterranean Diet score (p=0.014). In the statistical comparison of the nutritional habits of the participants and the mean MEDAS score averages, it was found that there was a statistically significant increase in the MEDAS  scores of the individuals who had reduced their consumption of animal fat and red meat in their diet (p=0.029According to the results of this study, the quality of life of individuals changes depending on their nutritional status, physical activity level, anthropometric measurements, and compliance with the Mediterranean diet during chemotherapy treatment. For this reason, individuals diagnosed with breast cancer should be educated about healthy nutrition and their nutritional status should be monitored throughout the treatment.
Key words: Breast cancer, Quality of life, Nutritional status, Chemotherapy,