Fen bilimleri dersinde hikâyelerle desteklenmiş argümantasyon yaklaşımının öğrenme ürünlerine etkisi
The effect of story-supported argumentation approach on learning products in science lessons
Yazar: ZÜBEYDE ATLI
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN YAMAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Argümantasyon = Argumentation ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Hikaye = Story ; Motivasyon = Motivation ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Risk alma davranışı = Risk taking behavior ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmada fen bilimleri dersinde hikâyelerle desteklenen argümantasyon yaklaşımının ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına, fene yönelik motivasyonlarına ve zihinsel risk alma becerilerine etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Bunun yanında öğrencilerin süreç boyunca oluşturdukları argümanların seviyeleri incelenmiş ve öğrencilerle görüşme yapılarak uygulamalarla ilgili düşünceleri tespit edilmiştir. Çalışmada yarı deneysel yöntemin ön test son test kontrol gruplu deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Samsun iline bağlı bir köy ortaokulunda 8. sınıfta öğrenim gören 40 öğrenci oluşturmaktadır. Deney grubunda Argümantasyon Tabanlı Bilim Öğrenme Yaklaşıma dayalı etkinliklerle, kontrol grubunda ise mevcut öğretim yöntemlerine göre ders işlenmiştir. Çalışmada veri toplama amacıyla DNA ve Genetik Kod Akademik Başarı Testi, Fene Yönelik Motivasyon Ölçeği, Zihinsel Risk Alma Ölçeği, Yarı Yapılandırılmış Görüşme formu ve öğrencilerin etkinlik kağıtları kullanılmıştır. Elde edilen veriler nitel ve nicel analiz yöntemleriyle çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular gerçekleştirilen öğretimden sonra deney ve kontrol gruplarının akademik başarı testinden aldıkları puanlar arasında deney grubu lehine manidar farklılık olduğunu göstermiştir. Ayrıca fene yönelik motivasyonu artırmada her iki uygulamanın da benzer etkiler ortaya çıkardığı sonucuna varılmıştır. Deney ve kontrol grubu öğrencilerinin FÖZRAY son test puanlarını karşılaştırmak için yapılan ANCOVA analizi grupların puanları arasında deney grubu lehine manidar farklılığın olduğu göstermiştir. Deney grubuna uygulanan FYMÖ, FÖZRAY ve başarı testi sonuçları arasındaki ilişkinin tespiti için yapılan Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon analizi sonucuna göre deney grubu öğrencilerinin FÖZRAY ölçeği son test puanları ile FYMÖ son test puanları arasında anlamlı ve pozitif yönlü yüksek bir ilişki olduğu bulunmuştur. Nitel verilerin analizi sonucunda ise deney grubu öğrencilerinin süreç boyunca en fazla üçüncü ve dördüncü seviyede argümanlar ürettikleri belirlenmiştir. Deney grubuyla yapılan görüşmelerde öğrencilerin çoğu etkinliklerin ilgi çekici, eğlenceli ve öğretici olduğunu belirtmişler ve diğer derslerde de ATBÖ yaklaşımının uygulanmasının etkili olacağını vurgulamışlardır.

Anahtar Sözcükler: Argümantasyon, fene yönelik motivasyon, akademik başarı, zihinsel risk alma

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate the effect of the argumentation approach supported by stories in the science lesson on the academic achievement, motivation towards science and intellectual risk-taking in learning science skills of secondary school 8th grade students. In addition, the levels of the arguments created by the students during the process were examined and their thoughts about the applications were determined by interviewing the students. In the study, the pretest posttest control group design of the quasi-experimental method was used. The study group of the research consists of 40 8th grade students in a village secondary school in Samsun. In the experimental group, the lesson was taught with the activities based on the Argument-Based Science Learning Approach, and in the control group, according to the existing teaching methods. In the study, DNA and Genetic Code Academic Achievement Test, Scale of Motivation for Learning Science, Intellectual Risk Taking Scale, Semi-Structured Interview form and students' activity sheets were used for data collection. The obtained data were analyzed with qualitative and quantitative analysis methods. The findings showed that there was a significant difference in favor of the experimental group between the academic achievement test scores of the experimental and control groups after the instruction. In addition, it was concluded that both applications had similar effects in increasing motivation towards science. ANCOVA analysis performed to compare the post-test scores of the experimental and control group students showed that there was a significant difference between the scores of the groups in favor of the experimental group. According to the results of the Pearson Product-Moment Correlation analysis performed to determine the relationship between the SMLS, IRTS and achievement test applied to the experimental group, it was found that there was a significant, positive and high correlation between the IRTS posttest scores of the experimental group students and their SMLS posttest scores. As a result of the analysis of the qualitative data, it was determined that the students in the experimental group produced the most arguments at the third and fourth levels throughout the process. In the interviews with the experimental group, most of the students stated that the activities were interesting, entertaining and instructive, and emphasized that the application of the ABSL approach in other lessons would be effective. 
Keywords: Argumentation, motivation for science, academic achievement, intellectual Risk Taking in Learning Science.