Septoplasti sonrası burun tıkanıklığı şikayetinin  
etiyolojik analizi
Etiological analysis of nasal obstruction after septoplasty
Yazar: ASİF AHMEDOV
Danışman: PROF. DR. FUAT TOSUN
GATA / Tıp Fakültesi / Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Burun = Nose ; Burun deformiteleri = Nose deformities ; Burun hastalıkları = Nose diseases ; Cerrahi-kulak-burun-boğaz = Surgery-otorhinolaryngologic ; Etyoloji = Etiology ; Nazal septum = Nasal septum ; Nazal tıkanma = Nasal obstruction ; Rinoplasti = Rhinoplasty

Özet:
"Septoplasti sonrası burun tıkanıklığı şikayetinin etiyolojik analizi"
Burun tıkanıklığı toplumda sık görülen ve hastaların hayat kalitesini önemli ölçüde düşüren bir fonksiyon bozukluğudur. Burun tıkanıklığı nazal yapıları oluşturan kemik ve kartilaj dokulardaki anatomik bozukluklara bağlı mekanik sebeplerden veya konjesyon ve dekonjesyon olma özelliği bulunan mukoza ve konkalardaki dinamik sebeplerden kaynaklanabilir.  Nazal septum deviasyonu, nazal septumu oluşturan kuadrangüler kartilaj, etmoid kemiğin perpendeküler laminası, vomer ve palatin kemiğin septal kısmını oluşturan kemik yapılardaki anatomik bozukluktan kaynaklanabilir. Konjenital veya edinsel olabilir ve burun tıkanıklığının en sık sebeplerinden birini oluşturur. Septoplasti ameliyatı Kulak Burun Boğaz pratiğinde en sık yapılan ameliyatlardan biridir. Septoplasti ameliyatlarından sonra hastaların bir kısmında burun tıkanıklığı şikayetinde iyileşme olmamaktadır. Bu çalışmanın amacı septoplasti ameliyatı olan hastalarda postoperatif dönemde devam eden subjektif burun tıkanıklığı sebeplerinin araştırılmasıdır. 
Çalışma  Kasım 2014 ile Nisan 2016 tarihleri arasında GATA KBB Anabilim Dalı'nda yapıldı. Çalışmaya en az 6 ay önce septoplasti ameliyatı olmuş, ancak burun tıkanıklığı hastanın ifadesi ile subjektif olarak halen devam eden hastalar alındı. Hastaların tıbbi öyküsü alındıktan sonra nazal muayeneleri inspeksiyon, anterior rinoskopi ve nazal endoskopi ile yapıldı. İnspeksiyon ile eksternal nazal deformiteler, anterior rinoskopi ile nazal pasajların kaudal kısmına yakın patolojiler ve nazal endoskopi ile de nazal pasaj posterioru ve nazofarenksteki burun tıkanıklığı sebepleri araştırıldı.  Hastaların halen devam eden burun tıkanıklığı sebepleri, ilk septoplasti tekniğinden kaynaklı veya kullanılan cerrahi teknikten bağımsız endikasyon aşamasında burun tıkanıklığını oluşturabilecek diğer faktörlerin gözden kaçırılmasına bağlı olmak üzere iki ana başlık altında toplandı.
Çalışmaya toplam 162 hasta dahil edildi. Postoperatif burun tıkanıklığı cerrahi teknikle ilgili olan 80 hasta vardı (Grup 1). Cerrahi teknik dışı patolojilere bağlı burun tıkanıklığı olan 19 hasta tespit edildi (Grup 2) ve burun tıkanıklığı her iki sınıftan patolojiye bağlı olan 63 hasta görüldü.  Septoplasti sonrası cerrahi tekniğe bağlı en sık nazal tıkanıklık sebebi 65 hastadaki (%40.1) internal nazal valvin medial duvarını oluşturan nazal septum bölgesinde sebat eden deviasyon idi. Bunu 41 hastadaki (%25.3)  nazal septumun posteriorunda yerleşmiş deviasyonlar izledi. Cerrahi dışı burun tıkanıklığı sebepleri arasında konka hipertrofisi 31 olgu ile (%19.1) en sık sebebi oluşturdu. Bu gruptaki ikinci en sık sebep ise 24 hastadaki (%14.8) alerjik rinit semptomatolojisiydi.
Sonuç olarak bu çalışmada septoplasti ameliyatlarından sonra devam eden burun tıkanıklığının en önemli sebebi olarak cerrahi teknikten kaynaklanan nedenler arasında nazal çatının çökme riski nedeniyle internal nazal valv bölgesine uyan kısımda tam olarak düzeltilemeyen septum deviasyonları, ve posteriorda gözden kaçan deviasyonlar öne çıktı. Cerrahi tekniğe bağlı olmayan burun tıkanıklığı sebepleri arasında ise konka hipertrofileri ve alerjik rinit semptomatolojisi en sık tespit edilen faktörler arasında oldu.

Abstract:
"Etiological analysis of nasal obstruction after septoplasty"
Nasal obstruction is a functional impairment which is frequent in population and impairs patients' quality of life. It may originate from mechanical causes related to anatomical disorders of bony and cartilagenous tissues forming nasal structures or dynamic causes from turbinates and mucosa that can congests and decongests.  Deviated nasal septum may originate from anatomical deformities of quadrangular cartilage, the perpendicular lamina of ethmoid bone, the vomer and septal part of the palatine bone. It is a common cause of nasal obstruction and may be congenital or acquired in etiology. Septoplasty is one of the most commonly performed procedure in otorhinolaryngology practice.  In some of these patients, improvement of nasal airflow cannot be achieved after septoplasty procedures.  The aim of this study is to investigate subjective nasal obstruction which is ongoing in postoperative period in patients who underwent septoplasty. 
This study was held in Otolaryngology Department of Gulhane Military Medical Academy between November 2014 and April 2016. Patients who underwent septoplasty procedure at least 6 months ago but still had persistent nasal obstruction according to patients' subjective statement were included in the study. After getting patients' medical history, nasal examinations were performed by inspection, anterior rhinoscopy and nasal endoscopy. Etiologies of nasal obstruction were examined with inspection for external nasal deformities, with anterior rhinoscopy for pathologies close to the caudal end of nasal passages and with nasal endoscopy for pathologies located at the posterior part of the nasal passage and the nasopharynx. Etiological factors of persisting nasal obstruction were classified into two groups as originated from primary septoplasty technique or factors related to other overlooked factors causing nasal obstruction rather than surgical technique.
One hundred and sixty two patients were included in the study. Nasal obstruction was related to surgical technique in 80 patients, out of surgical technique in 19 patients and both of them in 63 patients. The most frequent cause of nasal obstruction related to surgical technique after septoplasty was persistent  septum deviation near to nasal valve are in 65 patients (40.1%),  and posterior septal deviations was followed this in 41 patients (25.3%). Turbinate hypertrophy was the most frequent cause within the nasal obstruction which was not related to surgical technique in 31 cases (19.1%). In this etiological group the second most frequent cause was allergic rhinitis symptomatology in 24 patients (14.8%). 
In conclusion, septal deviations located near to internal nasal valve, which could not be completely corrected because of the risk of saddle nose deformity and the posteriorly located deviations were the most frequent causes of persistent nasal obstruction related to surgical technique in this study. Turbinate hypertrophy and allergic rhinitis symptomatology were other two most frequent factors of postoperative nasal obstruction which were not related to surgical technique.