Türk romanında Çanakkale muharebeleri ve Çanakkale muharebelerini konu alan romanların eğitime etkisi
The Battles of Çanakkale in Turkish fictional literature and effects on education by fictions which have threated the battles of Çanakkale
Yazar: CELAL MAT
Danışman: Y.DOÇ.DR. HÜSEYİN TUNCER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Çanakkale Cephesi, Osmanlı mparatorluğu'nun, Birinci Dünya Savaşı içindezaferle ayrıldığı tek cephedir. Bu cephede kazanılan zaferle Türkler, yıllardıryenilgiyle sonuçlanan savaşlar yüzünden kaybettikleri özgüvenlerini tekrar eldeetmişler ve bir millet olmanın bilincine vararak, yeniden tarih sahnesine çıkmışlardır.Bu bakımdan buradaki muharebelerin ve bu muharebeler sonucunda elde edilenzaferin, Türk tarihi açısından çok büyük bir önemi vardır.Taşımış olduğu bu öneme rağmen Çanakkale Muharebelerinin, Türkromancılığında yeteri kadar ve hak ettiği ölçüde işlendiğini söylemek, oldukçagüçtür. Bunda, büyük ölçüde bir ?harp edebiyatı? geleneğinin olmaması kadar, artarda gelen savaşların ve kazanılan zaferlerin de etkisi söz konusudur. Nitekim,Çanakkale Muharebelerinden neredeyse hemen sonra başlayan Kurtuluş Savaşı ve busavaşın ardından kazanılan büyük zafer, bir bakıma edebiyatçıların dikkatini dahaçok bu olaya yöneltmelerine neden olmuştur.Türk edebiyatında Çanakkale Muharebelerini doğrudan konu edinenromanların sayısı, tespit edilebildiği kadarıyla sadece ondur. Çoğunlukla tarihûgerçekliğe bağlı kalma ve Çanakkale Zaferi'nin maddû ve manevû boyutlarını ortayakoyma endişesiyle yazılmış olan söz konusu romanların, büyük oranda edebû birdeğer taşıdığını ifade etmek mümkün değildir. Bunun yanında söz konusuromanların, savaşın cereyan ettiği döneme askerû, sosyal ve siyasal açıdan çeşitliyaklaşım biçimleriyle ışık tuttuğu; Birinci Dünya Savaşı ve özellikle de ÇanakkaleMuharebelerinin eğitime olan olumsuz etkilerine temas ettiği görülmektedir.Anahtar Sözcükler: Çanakkale Muharebeleri, roman, eğitim

Abstract:
Çanakkale Front is the only front which Otoman Empire won victory in theFirst World War. With the victory which have won in this front, Turks obtainedagain their selfconfidences which they had lost because of the wars resulted withdefeat and appeared in history again by comprehending to become a nation. Thus, thebattles there and the victory obtained at the end of these battles are very important inview of Turkish history.It is rather difficult to say that the Battles of Çanakkale were treated inTurkish fictional literature sufficiently and deservedly despite their importance. Thisis resulted from consecutive wars and victories won as well as there was not?literature of war? on a large scale. Indeed, the independence War which began rightafter the Battles of Çanakkale and the great victory which have won after this warcaused authors to interest with this incident.The number of fictions which treated the Battles of Çanakkale directly inTurkish literature is only ten as determined.It is impossible to express that thementioned fictions which were written with concern of sticking to history andshowing material and moral views of Çanakkale Victory have a literary value.However, it is seen that the mentioned fictions enlight to the period of war withvarious approach styles in millitary, social and political views and emphasize thenegative effects of the First World War and especiall the Battles of Çanakkale oneducation.Keywords: The Battles of Çanakkale, fiction, education.