Ebeveyn iletişiminin ilköğretim 2.sınıf öğrencilerinin dil gelişimi ve okumaya yönelik tutumları üzerinde etkisi
The effect of parental communication on primary school 2nd grade students' language development and attitudes towards reading
Yazar: MERVE AYTAÇ
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE YALÇIN
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ilkokul ikinci sınıfta öğrenim gören çocukların ebeveyn iletişimlerinin dil gelişimi ile okumaya yönelik tutumları üzerindeki etkisini incelemektir. Okumaya yönelik tutumların en çok belirginleştiği ve dil ifadelerinin yoğunlaştığı ilkokul döneminde öğrenim gören çocuklar incelenmiş ve ilişkisel tarama modeli uygulanmıştır. Araştırma kapsamında kolay ulaşılabilir örneklem seçim yöntemi tercih edilerek çocukların dil gelişimlerini, okumaya yönelik tutumlarını, bu değişkenleri ebeveynlerin iletişimlerinin ne ölçüde etkilediğini ve etki düzeyini değerlendirmeyi içeren kesitsel bir araştırma modeli kullanılmıştır. Etik ve resmi kurum onayları alındıktan sonra 64 çocuk ve aile bireylerine veri toplama araçları uygulanmıştır. Bu araştırma kapsamında katılımcı çocukların demografik değişkenlerinin belirlenmesi amacıyla Kişisel Bilgi Formu, Türkçe Okul Olgunluğu Dil Gelişim Testi, Okumaya Yönelik Tutum Ölçeği ve Ebeveynin Çocuğuyla İletişim Ölçeği uygulanmıştır. Her çocuğa veri toplama aracının uygulama süresi yaklaşık 45-50 dakika sürmüş ve toplamda 20 oturumda veri elde etme süreci gerçekleştirilmiştir. Demografik değişkenlerine göre okumaya yönelik tutum puanları, ebeveyn çocuk ilişkileri puanları ve TODİL düzeyleri, t testi ile analiz edilmiştir. Gruplar arasında anlamlı düzeyde farklılaşmanın olup olmadığını test etmek amacıyla Anova testi yapılmıştır ve değişkenler arasındaki ilişki korelasyon analizi ile belirlenmiştir. Katılımcıların ebeveynleriyle iletişim ortalaması 115.89±10.31, okumaya yönelik tutum ortalaması 67.95±7.20 ve sözlü dil ölçek puanı ise 41.17±14.72 olarak hesaplanmıştır. Çalışma grubundan elde edilen verilere göre kız çocukların ebeveynleriyle iletişim düzeyleri erkek çocuklara göre yüksektir. Ayda dört ve daha fazla kitap okuyan çocuklar ile yüksek ekonomik gelir düzeyi olan ailede yaşayan çocukların dil gelişimi düzeylerinin yüksek olduğu belirlenmiştir. İlk doğan çocukların okumaya yönelik tutum ortalamaları diğer çocuklardan anlamlı olarak daha yüksektir. Anne eğitimi durumunun çocukla iletişimi etkilediği ve lise mezunu annelerin çocuklarıyla iletişimlerinin diğer eğitim düzeylerine göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Araştırma sonunda ailelere ve bu konuda araştırma yapmayı planlayan araştırmacılara yönelik öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of parent communication of children studying in the second grade of primary school on language development and attitudes towards reading. Attitudes towards reading become evident in the primary school period. At the same time, children's language expressions are intensified. For this reason, children studying in the 2nd grade of primary school were examined. In this study, relational screening model was applied. Within the scope of the research, easily accessible sample selection method was preferred. A cross-sectional research model was used in this study. After obtaining ethical and official approvals, data collection tools were applied to 64 children and their families. Personal Information Form", Turkish School Readiness Language Development Test, Attitude towards Reading Scale and Parent's Communication with Child Scale were applied to the participating children. The application time of the data collection tool to each child took approximately 45-50 minutes. The data acquisition process was carried out in 20 sessions in total. According to demographic variables, reading attitude scores, parent-child relationship scores and TODİL levels were analyzed with the t test. In order to test whether there is a significant difference between the groups, the Anova test was performed. The relationship between the variables was determined by correlation analysis. The mean of communication with the parents of the participants was 115.89±10.31, the mean of attitude towards reading was 67.95±7.20, and the verbal language scale score was 41.17±14.72. According to the data obtained from the study group; communication levels of girls with their parents are higher than boys. The language development of children who read four or more books a month and children living in families with high economic income is high. The mean of attitude towards reading of first-born children is significantly higher than other children. It has been determined that the educational status of the mother affects the communication with the child, and the communication with the children of the mothers who are high school graduates is higher than the other education levels. At the end of the study, suggestions were developed for families and researchers who plan to conduct research on this subject.