Üniversite öğrencilerinde akademik erteleme davranışının yordanmasına ilişkin bir çalışma
A study on the prediction of academic procrastination among university students
Yazar: MERVE NURLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SABAHATTİN ÇAM
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akademik erteleme = Academic procrastination ; Başarısızlık = Failure ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmanın amacı üniversite öğrencilerinin akademik erteleme davranışları ile  beş faktör kişilik özellikleri, başarısızlık korkusu, akademik kontrol odağı ve algılanan öğretmen etkinliği değişkenlerinin arasındaki ilişkileri incelemek ve akademik erteleme davranışının açıklanmasında ilgili değişkenlerin katkılarını ortaya çıkarmaktır.
Araştırmanın örneklemini  2017 - 2018 eğitim–öğretim yılında Çukurova Üniversitesi'nin en fazla öğrenci sayısına sahip dört fakültesinin (Eğitim Fakültesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Fen-Edebiyat Fakültesi ve Mühendislik Fakültesi) farklı program ve sınıf düzeylerinde öğrenimlerine devam eden lisans düzeyindeki toplam 587 öğrenci oluşturmaktadır. Bu öğrencilerin 425' i (%72,4) kadın ve 162'si (%27,6) erkektir. Sınıf düzeylerine göre ise; 1.sınıfta okuyan 186 (% 31,7), 2.sınıfta okuyan 166 (%28,3), 3.sınıfta okuyan 173 (%29,5) ve 4.sınıfta okuyan 62 (%10,6) öğrenci bulunmaktadır.
Araştırmada veriler Çakıcı (2003) tarafından geliştirilen "Akademik Erteleme Ölçeği"; John, Donahue ve Kentle (1991) tarafından geliştirilen ve Karaman, Doğan ve Çoban (2010) tarafından Türk kültürüne uyarlanan "Beş Faktörlü Kişilik Envanteri Türkçe Formu"; Akın (2007) tarafından geliştirilen "Akademik Kontrol Odağı Ölçeği"; Kandemir (2012) tarafından geliştirilen "Başarısızlık Korkusu Ölçeği" ve Blatt ve Carolyn (1993) tarafından geliştirilen ve Türk kültürüne uyarlanması Ergin ve Geçer (1999) tarafından yapılan "Öğretim Elemanlarını Değerlendirme Envanteri" ile toplanmıştır.
Araştırmada verilerin analizi SPSS 21.0 paket programı kullanılarak yapılmıştır. Verilerin incelenmesine başlanmadan doğrusallık ve normallik sayıltısını bozacak aykırı değerler Mahalonobis uzaklık değerlerine bakılarak belirlenmiş olup uç değerler veri analizinden çıkarılmıştır. Verilerin analizinde Parametrik testlerden Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Katsayısı, Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi ve Çoklu Regresyon Analizi metodlarından Adımsal Seçim Metodu (Stepwise Selection) teknikleri kullanılmıştır. 
Araştırma sonucunda üniversite öğrencilerinin akademik erteleme davranışları ile dışsal kontrol odağı ve başarısızlık korkusu arasında pozitif yönde anlamlı düzeyde ilişki; algılanan öğretmen etkinliği, dışadönüklük ve deneyime açıklık  arasında negatif yönde anlamlı düzeyde ilişki bulunmuştur. Üniversite öğrencilerinde akademik erteleme davranışını anlamlı düzeyde açıklayan değişkenler dışsal kontrol odağı, algılanan öğretmen etkinliği ve dışadönüklük olarak ortaya çıkmıştır. Akademik erteleme davranışını üniversite öğrencileri örnekleminde en çok açıklayan değişkenin ise dışsal kontrol odağı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Araştırmanın sonuçları ilgili alanyazın kapsamında değerlendirilmiş; ileride yapılacak araştırmalara yönelik araştırmacılara önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar kelimeler: Akademik erteleme, beş faktör kişilik özellikleri, akademik kontrol odağı, başarısızlık korkusu, algılanan öğretmen etkinliği.

Abstract:
The aim of this research is to examine the relationships between academic procrastination, five factors of personality, academic locus of control, fear of failure and perceived teacher effectiveness and to investigate five factors of personality, academic locus of control, fear of failure and perceived teacher effectiveness as predictors of academic procrastination among university students. 
Participants were 587 undergraduate students (425 female and 162 male) attending the different major fields at four faculties (The Faculty of Education, The Faculty of Economics and Administrative Sciences, The Faculty of Arts and Sciences and The Faculty of Engineering) in Çukurova University.  The respondents are recruited from 1st, 2nd, 3rd and 4th level of classes and the number of students in each class level is 186, 166, 173 and 62, respectively.
The data of the present study was collected through "Academic Procrastination Scale" developed by Çakıcı (2003), "Big Five Inventory" developed by John, Donahue and Kentle (1991) and adapted into Turkish culture by Karaman, Doğan ve Çoban (2010), "Academic Locus of Control Scale" developed by Akın (2007), "Fear of Failure Scale" developed by Kandemir (2012) and "Student Evaluation of Faculty Form" developed by Blatt and Carloyn (1993) and adopted into Turkish culture by Ergin and Geçer (1999).
Testing the normality of the distribution, the Mahalonobis distance is calculated in order for finding outliers in the data. Then the outliers are excluded from the data and the analysis was done. In order to analyze the data The Pearson Product- Moment Correlation Coefficient, Multiple Linear Regression  and Stepwise Multiple Regression Analysis were used. 
As a result, academic procrastination was positively and significantly correlated with external locus of control, fear of failure and  is negatively and significantly correlated with perceived teacher effectiveness, extraversion and openness to experience. External locus of control, perceived teacher effectiveness and extraversion significantly predicted academic procrastination among university students. External locus of control was the most significant predictor for academic procrastination.
The results of this study were contextualized in relation to existing research and possible implications for future research were suggested.

Keywords: Academic procrastination, big five factors of personality, academic locus of control, fear of failure and perceived teacher effectivess.