Esnek zaman pencereli araç rotalama problemi ve bir uygulama
Vehicle routing problem with soft time windows and a case study
Yazar: EMRAH AYDEMİR
Danışman: DOÇ.DR. ERTAN GÜNER
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
ESNEK ZAMAN PENCEREL ARAÇ ROTALAMA PROBLEM VEB R UYGULAMA(Yüksek Lisans Tezi)Emrah AYDEM RGAZ ÜN VERS TESFEN B L MLER ENST TÜSÜEylül 2006ÖZETAraç rotalama maliyetleri, lojistik sistem içindeki taşıma ve dağıtımmaliyetlerinin önemli bir parçasıdır. Tipik araç rotalama problemininamacı, bir araç filosu için en küçük maliyetli rota kümesinitasarlamaktır. Her rota bir depodan üretilir ve talepleri bilinen birmüşteri kümesine hizmet sağladıktan sonra yine aynı depoda sonlanır.Zaman pencereli araç rotalama problemi ise, müşteri servisininbaşlayacağı en erken ve en geç zamanların bir zaman aralığı iletanımlandığı araç rotalama probleminin genelleştirilmiş bir halidir.Esnek zaman pencereli araç rotalama problemi (EZPARP) ise zamanpencerelerinin ceza değerleri ödenerek aşılabildiği zaman pencereliaraç rotalama probleminin bir çeşididir.Bu çalışmada esnek zaman pencereli araç rotalama problemi için biramaç programlama yaklaşımı ile tam zamanında üretim sistemiuygulayan 42 tedarikçili büyük bir otomotiv fabrikasınıntedarikçilerinden malzeme temin etmek için kullandığı araçlarınrotalanması üç farklı amacı sağlayacak şekilde EZARP olarak elealınmış ve önerilen amaç programlama yaklaşımı ile optimal sonuç eldeedilmiştir. Modelin amaçları; toplam işlem maliyetini en küçüklemek,tedarikçilerin zaman aralığı tercihlerini sağlamak, araç kapasitelerinineksik kullanımını önlemektir.Önerilen modeli çözmek için öncelikle mümkün rotaları bulan dahasonra bu rotalardan en iyiler kümesini seçen ?saymayı takip edenoptimizasyon yaklaşımı? sunulmuş ve uygulama problemi bu yöntem ileçözülmüştür. Mümkün rotaların üretilmesi ve üretilen rotalarınfiltrelenmesi için Visual Basic 6.0 programlama dili ile programkodlanmış ve elde edilen rotalar Lingo 8.0 optimizasyon yazılımınaaktarılarak optimal çözüm elde edilmiştir.Bu metodoloji kabul edilebilir hesaplama zamanında optimal sonuçvermektedir ve gerçek uygulamada orta büyüklükteki problemlerinçözümü için önerilmektedir.Otomotiv fabrikasının mevcut rotaları ve optimum rotalarkarşılaştırıldığında belirlenen üç amaca göre optimum rotalama ile%13,2 oranında iyileşme sağlayacağı gözlemlenmiştir.Bilim Kodu : 906.1.141Anahtar Kelimeler : Lojistik, araç rotalama problemi, zaman pencereleriSayfa Adedi : 68Tez Yöneticisi : Doç. Dr. Ertan GÜNER

Abstract:
VEHICLE ROUTING PROBLEM WITH SOFT TIME WINDOWSAND A CASE STUDY(M.Sc. Thesis)Emrah AYDEM RGAZ UNIVERSITYINSTITUTE OF SCIENCE AND TECHNOLOGYSeptember 2006ABSTRACTThe cost of routing vehicles represents an important component ofmany transportation and distribution costs in a logistics system. Thetypical vehicle routing problem involves in designing a set of minimum-cost routes for a fleet of vehicle. Each route originates and terminatesat a single depot and serves a set of customer with known demands.The vehicle routing problem with time windows is a generalization ofthe vehicle routing problem where the service of a customer can beginwithin the time window defined by the earliest and the latest times whenthe customer will permit the start of service. The vehicle routingproblem with soft time windows (VRPSTW) is a variation of vehiclerouting problem with time windows in which time windows can beviolated by paying appropriate penalties.In this study an automotive factory which has 42 suppliers andimplements just in time system has been considered and its routingproblem with suppliers has been sold as VRPSTW and the optimalsolution has been provided. Goals of the case study are minimizingtotal operational cost, satisfying time window preferences of suppliersand avoid underutilization of vehicles capacity.For solving the problem first phase enumerates all feasible rotes. Thento find best routes enumeration-followed-by-optimization approach hasbeen represented and this approach has been implemented to casestudy. For enumerating feasible routes and for filtering them aprogramme has been coded with Visual Basic 6.0 and the feasibleroutes are solved by Lingo 8.0, optimization software, to get the optimalsolution.This methodology is recommended for solving real-life medium-sizedproblems. It provides optimal solutions in a acceptable computationaltime.Automotive factory?s existing routes and the optimal routes arecompared and at a ratio of % 13, 2 improvement has been provided.