Aorta anevrizmalarının endovasküler tedavisi sonrası çok kesitli bt anjiografi ile değerlendirilmesi
Evaluation ofaortic aneurysims with multi-dedector ct angiography in the follow-up of endovascular stent-graft repair
Yazar: MEHMET MUSTAFA ÖZLÜ
Danışman: DOÇ. DR. A. BARAN ÖNAL
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyodiagnostik Ana Bilim Dalı / Radyasyon Onkolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Anevrizma = Aneurysm ; Anjiyografi = Angiography ; Anjiyografi-dijital subtraksiyon = Angiography-digital subtraction ; Aort = Aorta ; Aort anevrizmaları = Aortic aneurysm ; Endovasküler tedavi = Endovascular treatment ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, aorta hastalıkları nedeniyle (anevrizma-disseksiyon) endovasküler yolla aortik stent-greft tedavisi uygulanan hastaların takibinde, açık kalımın, stent-greft'in bütünlüğünün, aorta ve visseral dallarıyla ilişkisinin, pozisyonu ve migrasyonunun değerlendirilmesinde, anevrizma kesesindeki değişikliklerin ve olası endoleak'in saptanmasında, ÇKBT anjiografinin etkinliğini araştırmaktır.Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya, Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Anabilim Dalı'nda Ocak 2005- Aralık 2008 tarihleri arasında, endovasküler stent-greft tedavisi uygulanan 28 hastadan, post-operatif dönemde düzenli takibi yapılabilen, yaşları 51-78 arasında değişen (ortalama: 66 yıl), 14 erkek hasta dahil edildi. 11 hastaya aorta anevrizmasına yönelik, 3 hastaya ise torakal aorta disseksiyonuna yönelik aortik stent-greft yerleştirildi.Tüm hastalarda ÇKBT incelemesi sonrasında elde edilen aksiyel görüntülere ek olarak elde edilen veriler işlenenrek MPR, CPR, MIP ve VR görüntüler oluşturuldu. Bu gösterim teknikleri kullanılarak stent-greft'lerin açık kalımı, bütünlüğü, aorta ve visseral dallarıyla ilişkisi, anevrizmaların çapı ve olası komplikasyonlar değerlendirildi.Bulgular: Abdominal aorta anevrizmasına yönelik aortik stent-greft yerleştirilen 11 olgunun anevrizma kesesi maksimum çapı değerlendirmesinde, iki olguda belirgin azalma ve dört olguda minimal artış izlenirken, beş olguda belirgin değişiklik saptanmadı. Stent-greft tedavisi uygulanan tüm olguların üçünde Tip II, ikisinde Tip I endoleak izlendi. Üç olguda stent-greft'te migrasyon, iki olguda trombus, dört olguda bükülme ve bir olguda çökme saptandı.Stent-greft'lerin bütünlüğü, migrasyonu ve bükülmeler gibi yapısal bozuklukları ve stent-greft'in visseral dallarla ilişkisi, en iyi düzlem kalınlığı arttırılmış MIP ve üç boyutlu MIP görüntülerde; endoleak ve stent içi trombus ise en iyi aksiyel ve MPR görüntülerde değerlendirildi. VR gösterim, migrasyon ve bükülme gibi yapısal bozuklukların ve stent-greft'in aorta ve visseral dallarla ilişkisinin gösterilmesinde ve CPR gösterim, stent içi trombusun ve stent-greft'te çökmenin değerlendirilmesinde faydalı oldu.Sonuç: ÇKBT anjiografi, endovasküler aortik stent-greft tedavisi uygulanan hastaların takibinde, açık kalımın, stent-greft'in bütünlüğünün, aorta ve visseral dallarıyla ilişkisinin, pozisyonu ve migrasyonunun değerlendirilmesinde, anevrizma kesesindeki değişikliklerin ve olası endoleak'in saptanmasında, etkin, invasiv olmayan bir görüntüleme yöntemidir.

Abstract:
Purpose: The purpose of this study was to investigate the efficiency of MDCT angiography in evaluating stent-graft patency, relation of stent-graft with aorta and its visceral branches, position and migration, aneurysm sac changes and endoleak in the follow up after endovascular stent-greft repair.Materials and Methods: 14 patients who underwent endovascular stent-graft repair, between January 2005 ? December 2008, due to aortic diseases (11 aortic aneurysm and three dissection) aged between 51-78 years (mean: 66 years) were included in this study.MPR, CPR, MIP and VR images, in addition to axial images, were reconstructed from the whole data of the MDCT angiography examination. Stent-graft patency, its relation with aorta and its visceral branches, aneurysm diameter and possible complications were evaluated by using those image display methods.Results: In two of 11 patients who underwent stent-graft repair due to AAA, aneurysmal sac maximum diameter decreased significantly, there was minimal increase in diameter in four patients and no difference in other five. Three patients had type II and two patients had type I endoleak. Stent-graft migration was observed in three patient, parietal graft thrombosis in two patients, kinking in four patients and collapse in one patient.Structural changes such as stent-graft patency, migration and kinking and relsation of stent-graft with arta and its visceral branch relation were evaluated best by MIP images. Endoleak and graft thrombosis were visualized best in axial and MPR images. VR display method was useful in evaluating structural changes and relation of stent-graft with visceral branches. CPR images were valuable to demonstrate stent-graft thrombosis and stent-graft collapse.Conclusion: Our experience suggests that MDCT angiography is a non-invasive, effective surveillance method in evaluating stent-graft patency, relation of stent-graft with aorta and its visceral branches, position and migration, aneurysm sac changes and endoleak after endovascular stent-graft repair.