Endüstri ilişkileri ikliminin çalışan sesliliği açısından incelenmesi
Investigation of industrial relations climate in terms of employee voice
Yazar: MERT OKAN YAZICI
Danışman: DOÇ. DR. BARIŞ SEÇER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Endüstri ilişkileri = Industrial relations ; Çalışan sesliliği = Employee voice ; Çalışanlar = Workers ; Çalışma psikolojisi = Psychology of work ; İnsan kaynakları = Human resources ; İş ilişkileri = Labour relations

Özet:
Uzlaşmacı ya da çatışmacı olabilen endüstri ilişkileri iklimi ile çalışan sesliliği arasında türüne gör farklılaşan bir ilişki bulunmaktadır. Bu ilişkiyi tespit etmek için çalışmada nicel araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini farklı iklim tiplerine sahip, farklı iki örgütte yer alan çalışanlar oluşturmaktadır. Uzlaşmacı endüstri ilişkileri iklimine sahip olduğu tespit edilen ilk firmadan 226 kişi, çatışmacı endüstri ilişkileri iklimine sahip olduğu tespit edilen ikinci firmadan 202 kişi çalışmaya katılım göstermiştir. İki firmanın da demografik özellikleri biri hariç birbiri ile benzerlik göstermektedir. İki firma arasında farklılık gösteren özellik, sendika üyelik şekline ilişkindir. İlk firmada yer alan 66 çalışan işvereni aracılığıyla sendika üyesi olurken, ikinci firmada yer alan hiçbir çalışan işvereni aracılığıyla sendika üyesi olmamıştır. Bu durum firmalarda varlık gösteren endüstri ilişkileri iklimlerini desteklemektedir.
	Örneklemin sahip olduğu demografik özellikler açısından çalışan sesliliği anlamlı şekilde farklılaşmıştır. Buna göre kadınlar erkeklere göre, yaşlılar gençlere göre, evliler bekârlara göre ve eğitim düzeyi yüksek olanlar, düşük olanlara göre daha fazla çalışan sesliliği davranışı sergilemektedir.
	Uzlaşmacı endüstri ilişkileri iklimine sahip ilk firmadan elde edilen bulgularla gerçekleştirilen korelasyon analizi ile birlikte; uzlaşmacı endüstri ilişkileri iklimi ile çalışan sesliliği arasında anlamlı, pozitif ve kuvvetli bir ilişki tespit edilmiştir. Çatışmacı endüstri ilişkileri iklimine sahip ikinci firmadan elde edilen bulgularla gerçekleştirilen korelasyon analizi ile birlikte; çatışmacı endüstri ilişkileri iklimi ile çalışan sesliliği arasında anlamlı, negatif ve kuvvetli bir ilişki tespit edilmiştir. Korelasyon analizi ile aralarında ilişki tespit edilen değişkenler regresyon analizine tabii tutulmuştur. Buna göre uzlaşmacı endüstri ilişkileri iklimi çalışan sesliliğini pozitif yönde etkilerken, çatışmacı endüstri ilişkileri iklimi çalışan sesliliğini negatif yönde etkilemektedir.

Abstract:
Between the industrial relations climate, which can be either compromising or conflicting, and the employee voice, there is a relationship that differs according to the type. A quantitative research was carried out to identify this relationship. The sampling of the study consisted of employees in two different organizations with different climate types. The study was participated by 226 people form Company A, which was identified to have a compromising industrial relations climate, and 202 people from Company B, which was identified to have conflicting industrial relations climate. The demographic features of both companies were similar, except for one. The feature that differed between the two companies was related to the type of union membership. While the 66 employees in Company A became a union member through their employers, none of the employees in Company B became a union member through their employers. This situation supports the industrial relations climates that exist in companies.
	In terms of the demographic characteristics of the sampling, the employee voice differed significantly. According to this, the female displayed more employee voice behaviours than the male, the elderly displayed more employee voice behaviours than the young, the married people displayed more employee voice behaviours than the single people and people with higher education levels displayed more employee voice behaviours than those with lower education levels.
	The correlation analysis, which was performed with the findings obtained from Company A that had a compromising industrial relations climate, concluded that there was a significant, positive and strong relationship between the compromising industrial relations climate and the employee voice. The correlation analysis, which was performed with the findings obtained from Company B that had a conflicting industrial relations climate, concluded that there was a significant, negative and strong relationship between the conflicting industrial relations climate and the employee voice. A regression analysis was performed on the variables, which were identified to be related as a result of the correlation analysis. It was concluded that while the compromising industrial relations climate affected the employee voice positively, the conflicting industrial relations climate affected the employee voice negatively.