Öğretmenlik uygulaması I-II derslerinin özel eğitim zihin engelliler öğretmen adaylarının öz-yeterlilik algılamaları üzerindeki etkisi
Impact of the school experience on special educational needs teachers? self-efficacy
Yazar: KEREM COŞKUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YÜCEL ÖKSÜZ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Ders programları = Curriculum ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitim öğretmenleri = Special education teachers ; Öğretmenler = Teachers ; Öğretmenlik uygulama dersi = Practice of teaching lessons

Özet:
Bu çalışma, öğretmenlik uygulaması derslerinin özel eğitim zihin engelliler öğretmen adaylarının öz-yeterlilik algılamaları üzerindeki etkisini incelemek amacıyla 2010-2011 öğretim yılında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi ve Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi özel eğitim zihin engelliler öğretmenliği Anabilim Dalı dördüncü sınıfta öğrenim görmekte olan 96 öğretmen adayı üzerinde yürütülmüştür.Araştırmada deneysel çalışma yönteminin tek gruplu ön-test son-test zayıf deneysel deseni kullanılmıştır. Öğretmen adaylarının öz-yeterlilik algılamaları Tschannen-Moran ve Woolfolk-Hoy (2001) tarafından geliştirilen ve Aydın ve diğ. (2005) tarafından Türkçeye uyarlanan ?Öğretmen Öz-Yeterlilik Ölçeği? ile ölçülmüştür.Öğretmen Öz-Yeterlilik Ölçeğinin ön-test ve son-testleri arasında fark olup olmadığını belirlemek için bağımlı gruplar t-testi yapılmıştır. T-testi sonuçlarına göre ön-test ve son-test arasındaki farkın .05 düzeyinde önemli olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgular öğretmenlik uygulaması derslerinde öğretmen adaylarının öz-yeterlilik algılarının arttığını göstermektedir.Öğretmenlik uygulaması derslerinin öğretmen adaylarının öz-yeterlilik algıları üzerindeki etkisini cinsiyete değişkenine göre karşılaştırmak için ön test ve son-test ortalamaları farkı alınmıştır. Alınan farklar ise bağımsız gruplar t-testi ve Mann Whitney-U testi ile .05 önemlilik düzeyinde analiz edilmiştir. Analizler sonucunda bay ve bayan öğretmen adaylarının son-test ön-test- farkları sonuçları arasındaki farklılığın .05 düzeyinde önemli olmadığı tespit edilmiştir.Öğretmenlik uygulaması derslerinin öğretmen adaylarının öz-yeterlilik algıları üzerindeki etkisini mezun olunan lise türüne göre karşılaştırmalı şekilde analiz etmek için ön test ve son-test ortalamaları farkı alınmıştır. Alınan farklar bağımsız gruplar t-testi ve Mann Whitney-U testleri ile .05 önemlilik düzeyinde analiz edilmiştir. Analizler sonucunda öğretmenlik uygulaması derslerinin Anadolu öğretmen lisesi mezunu öğretmen adaylarının öz-yeterlilik algı düzeyinin en düşük düzeyde artırdığı bulunmuştur.Elde edilen bu bulgular literatür ışığında yorumlanarak öğretmen öz-yeterlilikleri açısından tartışılmış ve önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study aimed to investigate the impact of the school experience courses on prospective special educational needs teachers? sense of self-efficacy. The present study was conducted with 96 prospective teachers studying at Ondokuz Mayis University, Ankara University and Gazi University.Pre-experimental design with one group pre-test and post-test was employed. The prospective special educational needs teachers? sense of self-efficacy was measured with ?Turkish Verison of Teachers? Sense of Efficacy Scale? developed by Tschannen-Moran & Woolfolk-Hoy (2001) and adapted into Turkish Language by Aydin et. al. (2005).The Independent t-test Wicoxon test were used to determine whether there is difference .05significance level between pre and post-test results. The results revealed there is significant difference between pre-test and post-test results in same subscales of theTSES. These findings also indicate that the course increased their sense of self-efficacy.Pre-test means were subtracted from post-test means to make a comparative analysis of impact of the school experience on prospective special educational needs teachers? self-efficacy with respect to gender. The differences were analyzed through the independent t-test and Mann Whitney-U test. Furthermore it was determined that there is no significant difference between gain scores of participants.Gain scores were analyzed through the independent t-test and the Mann Whitney-U test to investigate the impact of the school experience on prospective special educational needs teachers? self-efficacy with respect to high school types. It was found that the course increased prospective teachers graduated from vocational high school at the highest level.The findings acquired from the study were discussed in terms of teacher self-efficacy by commenting in the light of literature and suggestions were made.