Para politikası şoklarının asimetrik etkileri: Türkiye ekonomisinde pozitif ve negatif şok asimetrisi
The asymmetric effects of monetary policy shocks:Positive and negative shocks asymmetry in Turkish economy
Yazar: ETEM HAKAN ERGEÇ
Danışman: PROF.DR. İLYAS ŞIKLAR
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Para politikaları = Monetary policies

Özet:
Uzun dönemde para politikalarının yansızlığı, literatürde genellikle kabul edilenbir görüs olmasına rağmen, para politikalarının kısa dönem etkileri üzerinde yoğun birfikir ayrılığı bulunmaktadır. Kısa dönem etkilere iliskin önemli tartısma alanlarındanbirisi; para politikası soklarının asimetrik etkileridir. Literatürde tanımlanan baslıcaasimetrik etki türlerinden biri, pozitif ve negatif sok asimetrisidir. Bu asimetri, negatifbir para politikası sokunun, aynı siddete sahip pozitif bir para politikası sokuna göre,çıktı üzerinde daha güçlü etkiye neden olması seklinde tanımlanır. ?ktisat teorisindepozitif ve negatif sok asimetrisini inceleyen çalısmaları ise iki teorik çerçeveyeayırmak olanaklıdır. Bunlar, fiyat yapıskanlıklarına dayanan arz yönlü asimetri vepara piyasalarındaki kosullara dayanan talep yönlü asimetridir. ?ki teorik yaklasım daçıktının, negatif soklardan daha güçlü etkilendiğini ileri sürerken; fiyatlar üzerindeasimetrinin yönü konusunda, bu iki teorik yaklasım birbirinden ayrılmaktadır. Negatifsokların fiyatlar üzerindeki etkisi, pozitif soklara göre, arz yönlü asimetride daha zayıf;talep yönlü asimetride ise daha güçlüdür. Bu anlamda, asimetrik etkiler üzerineçalısmalar, fiyatlar üzerinde sokların etkilerini karsılastırarak bir ülke ekonomisi içinhangi teorik yaklasımın geçerli olduğunu incelemektedir.Bu çalısmada 1990-2006 yıllarında iki asamalı OLS yöntemiyle Türkiyeekonomisinde negatif ve pozitif sok asimetrisinin var olup olmadığı ve hangi tipasimetrinin geçerli olduğu test edilmistir. Testlerin sonuçları göstermektedir ki;iiTürkiye ekonomisinde talep yönlü pozitif ve negatif sok asimetrisi bulunmaktadır.Yani negatif para politikası soklarının çıktı ve fiyatlar üzerindeki etkileri dahagüçlüdür. Bu çalısma sonucunda, Türkiye ekonomisi söz konusu olduğunda, parapolitikasının durgunlukla mücadelede güçlü bir araç olmayacağı ve para politikasınınenflasyon ile mücadelede, deflasyonla mücadeleye göre basarı sansının dahayüksek olacağı saptanmıs olmaktadır.Anahtar

Abstract:
Although, neutrality of the long-term monetary policies is widely accepted inthe literature, their short-term effects are subject to an intensive debate. One of theimportant areas of the debate about the short-term effects is asymmetry effects of themonetary policy shocks. One of the important types of the asymmetry effects,mentioned in the literature, is positive and negative shock asymmetry. Thisasymmetry is explained that a negative monetary policy shock would have a greatereffect on the output compared to a positive monetary shock, which has a similarstrength. The works on the positive and negative shock asymmetry in economictheory can be divided in two main categories. These are supply sided asymmetrywhich is a result of price rigidity and demand sided asymmetry which depend onmonetary market conditions. Both approaches maintain that negative shocks have agreater effect on the output, but they disagree on the direction of asymmetry on theprices. The effect of the negative shocks on the prices is weaker in supply sidedasymmetry and greater in demand sided asymmetry compared to positive shocks. Inthis sense, the works on the asymmetrical effects examine which of the theoreticalapproaches is valid for the economy of a country by comparing the effects of theshocks on the prices.iiIn this study, whether there is positive or negative shock asymmetry in theTurkish economy and which type of asymmetry is valid, is tested with a two-phasedOLS method. Test result show that there is demand sided positive and negativeshock asymmetry in the Turkish economy. In other words, negative monetary policyshocks have a greater effect on the output and prices. As a result, it is concluded thatas far as the Turkish economy is concerned monetary policy cannot be a powerfulinstrument against stagnation and monetary policy has a greater chance of successin fighting inflation compared to its chance against deflation.Key