Paralimpik oyunlar'a hazırlanan engelli sporcuların fiziksel aktivite düzeyleri ile anksiyete, depresyon ve stres arasındaki ilişki
The relationship between physical activity levels and anxiety, depression, and stress of disabled athletes preparing for the paralympic games
Yazar: FATMA BETÜL YARDIMCI
Danışman: DOÇ. DR. BAHAR KÜLÜNKOĞLU
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Engelli sporları = Sports for persons with disabilities ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Paralimpik = Paralympic ; Spor = Sports ; Spor müsabakaları = Sport competitions ; Spor organizasyonları = Sports organizations ; Sporcular = Sportsmen ; Stres = Stress

Özet:
Bu çalışmanın amacı Tokyo 2020 Paralimpik Oyunlar'a hazırlanan sporcularda fiziksel aktivite, anksiyete, depresyon ve stres düzeylerinde zaman içinde meydana gelen değişimi araştırmak ve fiziksel aktivite ile anksiyete, depresyon, stres seviyeleri arasındaki ilişkiyi tespit etmektir.
Değerlendirmeler Paralimpik Oyunlar'dan 40, 20 ve 1 hafta önce olmak üzere 3 defa yapıldı. Durumluk ve sürekli anksiyete seviyelerini belirlemek için Durumluk-Sürekli Anksiyete Envanteri (State-Trait Anxiety Inventory/STAI), depresyon değerlendirmesi için Epidemiyolojik Araştırmalar Depresyon Ölçeği (Center for Epidemiologic Studies Depression Scale/CES-D), stres seviyeleri ölçümü için Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ-14), fiziksel aktivite düzeyinin tespit edilebilmesi için Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi'nin kısa formu (International Physical Activity Questionnaire-7/IPAQ-7) kullanıldı. 
Çalışmaya katılan sporcular ortalama 32.87±8.56 yaşındaydı. Çalışmaya 15 kadın (%33,3), 30 erkek (%66,7) dâhil edildi. Sporcuların spor yıllarının ortalaması 10.21±5.54 yıl olarak bulundu. Çalışmada yer alan 45 sporcunun %62.2'si 2020 Tokyo Paralimpik Oyunlar'da yarışırken %37.8'i katılmadı. Paralimpik Oyunlar'da yarışan 28 sporcu için ölçeklerin zamanlar arası değişimlerine bakıldı ve hiçbir ölçek için 40, 20 ve 1 hafta öncesi puanlar bakımından anlamlı fark olmadığı tespit edildi (p>0.05). Ayrıca Paralimpik Oyunlardan 40 ve 20 hafta önce ölçülen fiziksel aktivite düzeyleri ile anksiyete, depresyon veya stres arasında anlamlı bir ilişki olmadığı belirlendi (p>0.05).
Spora katılım, engelli bireylerin COVID-19 pandemi süreci, Paralimpik Oyunlar'ın neden olduğu zorlu ve belirsiz bir sezon, günlük yaşam, engellilik, elit spor vb. birçok sorunla başa çıkmalarına yardımcı olabilir. Ayrıca üst düzey spor performansının ve engelliliklerinin zorluklarıyla baş eden Paralimpik sporcular yeni karşılaştıkları sorun ve durumlara daha iyi uyum sağlayabilir.  

Anahtar Kelimeler: 2020 Tokyo Paralimpik Oyunlar, anksiyete, depresyon, engelli sporları, stres

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the changes in physical activity, anxiety, depression, and stress levels change over time in athletes preparing for the Tokyo 2020 Paralympic Games, and also to see whether there is a relationship between physical activity and anxiety, depression, stress levels.
The assessments were performed three times; 40, 20, and 1 week before the Paralympic Games. State-Trait Anxiety Inventory (STAI) was used to determine state and trait anxiety levels, Center for Epidemiologic Studies Depression Scale (CES-D) was used to assess depression, Perceived Stress Scale (PSS-14) was used to measure stress levels, and International Physical Activity Questionnaire-7 (IPAQ-7) was used to determine physical activity level. 
The athletes in the study were on average 32.87±8.56 years old. Fifteen women (33.3%) and 30 men (66.7%) were included in the study. The athletes' average sports years was found as 10.21±5.54. While 62.2 % of the 45 athletes in the study competed in the 2020 Tokyo Paralympic Games, 37.8% did not. For 28 athletes competing in the Paralympic Games, inter-temporal changes in the scales were evaluated, and it was found that there was no significant difference in terms of the scores obtained at 40, 20, and 1 week before the Paralimpic Games for any scale (p>0.05). Also, there was determined that there was no significant relationship between the physical activity levels measured 40 and 20 weeks before the Paralympic Games and anxiety, depression, or stress (p>0.05).
Participating in sports can help people with disabilities cope with many problems such as the COVID-19 pandemic process, a challenging and uncertain season caused by the Paralympic Games, daily life, disability, elite sport, etc. In addition, Paralympic athletes coping with the challenges of high-level sports performance and disability can show better adaptation to new challenges and situations.

Keywords: 2020 Tokyo Paralympic Games, anxiety, depression, disabled sports, stress