Fen bilimleri dersinde uygulanan 5E öğrenme modelinin ortaokul öğrencilerinin sistematik düşünme becerilerine etkisi
The effect of 5E learning model applied in science class on secondary school students' systematic thinking skills
Yazar: İLKAY DİLARA AKÇAY
Danışman: DOÇ. DR. ERKAN YANARATEŞ
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma, ortaokul 5. sınıf öğrencilerinin fen bilimleri dersi "Madde ve Değişim" ünitesi kapsamında öğretilen "Isı ve Sıcaklık" konularının öğretiminde uygulanacak olan öğrenme halkası yaklaşımlarından 5E öğrenme modelinin, öğrencilerin sistematik düşünme becerileri üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmanın örneklemi Kastamonu ili Çatalzeytin ilçesinde öğrenim gören ortaokul 5. sınıf düzeyindeki 30 öğrenciden oluşmaktadır. Güncel öğretim yaklaşımlarından biri olan 5E öğrenme modelinin etkinlikleri ve deney-kontrol gruplu ön test-son test formatının uygulandığı yarı deneysel yöntem uygulanmıştır. Bu bağlamda araştırma verileri, çoktan seçmeli, kısa cevaplı ve doğru-yanlış sorularından oluşan akademik başarı testi, 5E modeli etkinliklerine ilişkin kontrol listesi ve sistematik düşünme becerilerine ilişkin kontrol listesinden oluşan beş farklı veri toplama aracı kullanılarak toplanmıştır. Deney ve kontrol gruplarına yöneltilen testler, ön test ve son test şeklinde uygulanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde SPSS yazılımı kullanılmıştır. Uygulama öncesi ve sonrası gruplar arasında anlamlı bir fark olup olmadığını tespit etmek için ön ve son test verilerinin analizinde bağımsız t-testi kullanılmıştır. İkiden fazla kategoriye sahip değişkenler ANOVA testine tabi tutulmuştur. Ön test sonuçlarına göre hem deney hem de kontrol grubu öğrencilerinin "Madde ve Değişim" ünitesinde yer alan "Isı ve Sıcaklık" konu alanına yönelik sistematik düşünme becerilerine yeterince sahip olmadıkları gözlenmiştir. Deney ve kontrol grubu son test sonuçlarına ilişkin bulgulara göre öğrencilerin sistematik düşünme becerilerinde olumlu bir artış olduğu gözlenmiştir. Ancak gruplar arası karşılaştırma yapıldığında istatistikî açıdan deney grubu lehine anlamlı bir fark elde edilmiştir. Öğrencilerin sistematik becerilerinin gelişmesinde 5E öğrenme modelinden olumlu yönde etkilendikleri görülmüştür.

Abstract:
This study was conducted to examine the effects of the 5E learning model, which is one of the learning circle approaches to be applied in the teaching of "Heat and Temperature" subjects taught within the scope of the "Matter and Change" unit of the science course of 5th grade middle school students, on the systematic thinking skills of the students. The sample of the study consisted of 30 middle school 5th grade students studying in Çatalzeytin district of Kastamonu province. The activities of the 5E learning model, which is one of the current teaching approaches, and a quasi-experimental method with a pretest-posttest format with an experimental-control group were applied. In this context, the research data were collected using five different data collection tools: an academic achievement test consisting of multiple-choice, short-answer and true-false questions, a checklist of 5E model activities, and a checklist of systematic thinking skills. The tests were administered to the experimental and control groups as pre-test and post-test. SPSS software was used to analyze the data. Independent t-test was used to analyze the pre- and post-test data to determine whether there was a significant difference between the groups before and after the application. Variables with more than two categories were subjected to ANOVA test. According to the pre-test results, it was observed that both experimental and control group students did not have enough systematic thinking skills for the "Heat and Temperature" subject area in the "Matter and Change" unit. According to the findings of the post-test results of the experimental and control groups, it was observed that there was a positive increase in students' systematic thinking skills. However, when a comparison was made between the groups, a statistically significant difference was obtained in favor of the experimental group. It was observed that students were positively affected by the 5E learning model in the development of their systematic skills.