Üniversite öğrencilerinde cinsiyet rollerinin, ayrışma-bireyleşme süreçlerinin ve algılanan ebeveyn psikolojik kontrol düzeylerinin yeme tutumlarıyla ilişkisinin incelenmesi
An investigation of the relationship between eating attitudes, perceived parental psychological control, separation-individuation processes and gender roles in university students
Yazar: MERVE ÇALIŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İREM ANLI ; DOÇ. BELMA BEKÇİ
Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algılanan kontrol = Perceived control ; Ana-baba kontrolü = Parents control ; Ayrışma-bireyleşme = Separation-individuation ; Cinsiyet rolleri = Gender roles ; Psikolojik kontrol = Psychological control ; Yeme tutumu = Eating attitudes ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu tez çalışmasında yeme tutumu ile algılanan ebeveyn psikolojik kontrolü, ayrışma-bireyleşme süreçleri ve cinsiyet rolleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmış; yeme tutumu farklılık gösteren gruplarda, algılanan ebeveyn psikolojik kontrolü, ayrışma-bireyleşme süreçleri ve cinsiyet rolleri açısından farklılık olup olmadığı araştırılmıştır. Çalışmaya toplam 465 üniversite öğrencisi katılmıştır. Uygulamada Demografik Bilgi Formu, Yeme Tutum Testi (YTT-40), Psikolojik Kontrol Ölçeği, Ergen Ayrışma-Bireyleşme Ölçeği (SITA) ve BEM Cinsiyet Rolü Envanteri (BCRE) kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, yeme tutumu ile anneden algılanan psikolojik kontrol, babadan algılanan psikolojik kontrol, ayrışma-bireyleşmenin ayrılık kaygısı, kısıtlanma kaygısı, reddedilme beklentisi alt boyutları ve erkeksilik arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Ancak yeme tutumu ile kadınsılık arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Yeme Tutum Testi'nden yüksek puan alan grubun, anneden algılanan psikolojik kontrol, babadan algılanan psikolojik kontrol, ayrışma-bireyleşmenin kısıtlanma kaygısı ve reddedilme beklentisi alt boyutları ve erkeksilik puanları daha yüksektir. Ayrıca, bu gruptaki bireylerin daha yüksek oranda androjen cinsiyet rolü gösterdikleri bulgulanmıştır. Çalışmanın sonuçları, psikanalitik ve sosyo-kültürel açıklamalar çerçevesinde tartışılmıştır.

Abstract:
In this thesis study, it was aimed to investigate the relationship between eating attitudes and perceived parental psychological control, separation-individuation processes and gender roles; it was studied whether there is any distinction between the groups with different eating attitudes in terms of perceived parental psychological control, separation-individuation processes and gender roles. Totally 465 university students have participated in the study. Demographic Information Form, Eating Attitudes Test (EAT-40), Psychological Control Questionnaire, Separation-Individuation Test of Adolescence (SITA), The Bem Sex Role Inventory (BSRI) were administered to the participants. According to the study results, a significant positive correlation was found between eating attitudes and maternal psychological control, paternal psychological control, separation anxiety, engulfment anxiety and rejection expectancy dimensions of separation-individuation and masculinity. However, no significant relationship was found between eating attitudes and femininity. The group with abnormal eating attitudes had higher maternal psychological control, paternal psychological control, engulfment anxiety and rejection expectancy dimensions of separation-individuation and masculinity score. Additionally, it was found that individuals in this group had a higher rate of androgen gender role orientation. The results of the study were discussed within the framework of psychoanalytic and socio-cultural explanations.