AB komşuluk politikası ve doğu ortaklığı programı kapsamında AB-Azerbaycan ilişkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the EU-Azerbaijan relations within the scope of the EU neighborhood policy and eastern partnership program
Yazar: AKİF ALİYEV
Danışman: PROF. DR. BURÇAK MÜGE VURAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı / Avrupa Birliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Azerbaycan = Azerbaijan ; Demokratikleşme = Democratization ; Doğu Ortaklığı = Eastern Partnership ; Ekonomik reform = Economic reform

Özet:
AB ile Azerbaycan arasındaki ilişkiler Birliğin Komşuluk Politikası ve Doğu Ortaklığı Programı çerçevesinde kapsamlı bir şekilde genişlemektedir. Ekonomik ve siyasi bütünleşme üzerine kurulan AB, komşu ülkelerle daha iyi ilişkiler kurmak için Komşuluk Politikasını uygulamaya koydu. Bu politikanın amacı, Azerbaycan gibi komşu ülkelerde reformları teşvik etmek ve Avrupa Birliği ile daha yakın ilişkiler geliştirmektir. Araştırma, AKP'nin Azerbaycan üzerindeki toplumsal, siyasi ve ekonomik etkilerini inceleyerek ilişkinin tarihsel gelişimini göstermektedir. Avrupa Birliği ve Azerbaycan arasındaki ilişkiler, özellikle enerji güvenliği ve enerji kaynaklarının çeşitlendirilmesi bağlamında stratejik öneme sahiptir. Bu bağlamda, Azerbaycan, AB'nin enerji güvenliğini artırmak için önemli bir ortak olarak görülmektedir.

Azerbaycan'ın Avrupa Birliği ile ilişkilerini güçlendirmek amacıyla gerçekleştirdiği reformlar arasında yargı bağımsızlığının artırılması, yolsuzlukla mücadele, insan haklarının korunması ve ekonomik liberalleşme yer almaktadır. Bu reformlar, Azerbaycan'ın demokratikleşme sürecine ve ekonomik kalkınmasına önemli katkılar sağlamıştır. AB'nin Azerbaycan'a yönelik politikaları ise, bu reformların uygulanmasında ve iki taraf arasındaki işbirliğinin geliştirilmesinde belirleyici bir rol oynamıştır.

Sonuç olarak, bu tez, Avrupa Birliği Komşuluk Politikası ve Doğu Ortaklığı Programı'nın Azerbaycan üzerindeki etkilerini ve iki taraf arasındaki işbirliğinin stratejik önemini ayrıntılı bir şekilde analiz etmektedir. Araştırmanın bulguları, AKP'nin Azerbaycan'da önemli toplumsal, siyasi ve ekonomik değişimlere yol açtığını ve bu sürecin Avrupa Birliği ile Azerbaycan arasındaki ilişkilerin güçlenmesine katkı sağladığını göstermektedir.

Abstract:
Relations between the EU and Azerbaijan are expanding in a comprehensive manner within the framework of the Union's Neighborhood Policyand the Eastern Partnership Program. Founded on economic and political integration, the EU introduced the Neighborhood Policy to build better relations with neighboring countries. The aim of this policy is to promote reforms in neighboring countries such as Azerbaijan and develop closer relations with the EU. The research shows the historical development of the relationship by examining the social, political and economic impact of the ACP on Azerbaijan. Relations between the EU and Azerbaijan are of strategic importance, especially in the context of energy security and diversification of energy resources. In this context, Azerbaijan is seen as an important partner to enhance the EU's energy security.

Azerbaijan's reforms to strengthen its relations with the EU include enhancing judicial independence, fighting corruption, protecting human rights and economic liberalization. These reforms have contributed significantly to Azerbaijan's democratization process and economic development. The EU's policies towards Azerbaijan have played a decisive role in the implementation of these reforms and the development of cooperation between two sides.

Consequently, this thesis analyzes in detail the impact of the EU Neighborhood Policy and the Eastern Partnership Program on Azerbaijan and the strategic importance of cooperation between two sides. The findings of the research show that the EAP has led to significant social, political and economic changes in Azerbaijan and contributed to the strengthening of relations between the EU and Azerbaijan.