Türkiye'de ekoturizm konusundaki lisansüstü tezlerin bibliyometrik analizi
Bibliometric analysis of graduate thesis on ecotourism in Turkey
Yazar: MEHMET ALİ HOŞGÖREN
Danışman: DOÇ. DR. ÇAĞDAŞ ERTAŞ
Şırnak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Ekoturizm Rehberliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Bibliyometri = Bibliometry ; Ekoturizm = Ecotourism ; Sürdürülebilir turizm = Sustainable tourism ; Sürdürülebilirlik = Sustainability

Özet:
Doğal çevrelerin korunmasını ve yerel toplulukların refahını vurgulayan sürdürülebilir bir turizm türü olan ekoturizm, Türkiye'de giderek artan bir akademik ilgi görmektedir. Bu çalışma, eğilimleri, araştırma temalarını ve metodolojik yaklaşımları belirlemek için 
Türkiye'de ekoturizm üzerine yapılmış lisansüstü tezlerin kapsamlı bir bibliyometrik analizini yürütmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda YÖK Tez Merkezi veritabanındaki yüksek lisans ve doktora tezleri örneklem olarak alınmıştır. Analiz sonuçları, Türkiye'de 
 sürdürülebilir turizme yönelik artan akademik odaklanmayı yansıtan, yıllar içinde ekoturizmle ilgili lisansüstü tez sayısında önemli bir artış olduğunu göstermektedir. Baskın araştırma temaları arasında ekoturizmin ekoturizm potansiyeli, ekoturizm yaklaşımları ve 
sürdürülebilirlik yer almaktadır. Metodolojik olarak, tezler nitel ve nicel yöntemlerin dengeli bir şekilde kullanıldığı çeşitli yaklaşımlar sergilemektedir. Nitel bir yaklaşım 
kullanılan bu çalışmada, araştırma kapsamında incelemenin yapıldığı 15 Ağustos 2023 ile 15 Eylül 2023 tarihleri arası itibariyle altısı doktora tezi ve 76'sı yüksek lisans tezi olmak üzere ekoturizm konusunda toplam 82 lisansüstü tez yapıldığı ve bu tezlerin 2001 ile 2023 
yılları arasında tamamlandığı tespit edilmiştir. Çalışmada bahse konu lisansüstü tezler analiz sürecine dahil edilmiştir. Araştırmanın coğrafi dağılımı, Karadeniz bölgesi, Akdeniz kıyısı ve çeşitli milli parklar gibi Türkiye'deki önemli ekoturizm destinasyonlarını 
vurgulamaktadır. Bu çalışma, entelektüel manzarayı haritalayarak ve daha fazla araştırma gerektiren alanları belirleyerek Türkiye'deki ekoturizmin lisansüstü düzeydeki akademik anlayışına katkıda bulunmaktadır. Bulgular, Türkiye'de ekoturizm uygulamalarının 
sürdürülebilirliğini ve etkinliğini artırmaya odaklanan araştırmacılar, politika yapıcılar ve uygulayıcılar için değerli içgörüler sunmaktadır. Belirlenen boşlukları ele almak ve Türkiye bağlamında ekoturizm çalışmaları alanını daha da ilerletmek için gelecekteki 
araştırma yönleri önerilmektedir.

Abstract:
Ecotourism, a sustainable form of tourism that emphasizes the protection of natural 
environments and the well-being of local communities, has been receiving increasing 
academic attention in Turkey. This study aims to conduct a comprehensive bibliometric analysis of postgraduate theses on ecotourism in Turkey in order to identify trends, research themes and methodological approaches. In this context, master's and doctoral theses in the YÖK Thesis Center database were taken as a sample. The analysis results show that there has been a significant increase in the number of theses on ecotourism over 
the years, reflecting the increasing academic focus on sustainable tourism in Turkey. The dominant research themes include the ecotourism potential, perspectives on ecotourism and sustainability. Methodologically, the theses exhibit a variety of approaches with a balanced use of qualitative and quantitative methods. In this study, which used a qualitative approach, it was determined that a total of 82 postgraduate theses, six of which were doctoral theses and 76 of which were master's theses, were written on ecotourism between August 15, 2023 and September 15, 2023, when the study was conducted, and that these 
theses were completed between 2001 and 2023. The postgraduate theses in question were included in the analysis process in the study. The geographical distribution of the research highlights important ecotourism destinations in Turkey, such as the Black Sea region, the Mediterranean coast and various national parks. This study contributes to the academic 
understanding of ecotourism in Turkey by mapping the intellectual landscape and 
identifying areas requiring further research. The findings provide valuable insights for researchers, policy makers and practitioners focused on improving the sustainability and effectiveness of ecotourism practices in Turkey. Future research directions are suggested to 
address the identified gaps and further advance the field of ecotourism studies in the Turkish context.