Diz protezli hastalarda gevşeme eğitiminin ağrı, fonksiyonel seviye ve kas kuvveti üzerine etkisinin incelenmesi
The effectiveness of relaxation exercise on pain, functional outcomes and muscle strength in patients with total knee arthroplasty
Yazar: MUSA EYMİR
Danışman: PROF. DR. BAYRAM ÜNVER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Diz = Knee ; Diz eklemi = Knee joint ; Diz protezi = Knee prosthesis ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fizik tedavi yöntemleri = Physical therapy modalities ; Fonksiyonel yetkinlik = Functional competency ; Gevşeme = Relaxation ; Gevşeme tedavisi = Relaxation therapy ; Kas kuvveti = Muscle strength

Özet:
Total Diz Artroplastisi (TDA) sonrası hastane-içi dönemde standart fizyoterapi programına eklenen Progresif Kas Gevşeme (PKG) egzersizinin, standart fizyoterapi programına göre ağrı, fonksiyonel seviye, kas kuvveti ve diğer hasta sonuçlarına etkilerini incelemektir.
Primer TDA ameliyatı olan 106 hasta çalışmaya dâhil edilmiştir. Hastalar ameliyat sonrası hastane-içi dönemde aldıkları rehabilitasyona göre PKG grubu ve kontrol grubu olarak iki gruba ayrılmıştır. PKG grubuna hastane-içi evrede standart rehabilitasyon programına ek olarak PKG egzersizi uygulanmıştır. Kontrol grubuna ise hastane-içi evre standart rehabilitasyon programı uygulanmıştır. Tüm hastalar ameliyat öncesinde, taburculukta ve ameliyat sonrası üçüncü ayda; ağrı, kas kuvveti, fonksiyonel seviye, ödem, eklem hareket açıklığı, anksiyete ve depresyon düzeyi, hareket korkusu (kinezyofobi) ve yaşam kalitesi açısından değerlendirilmiştir.
Çalışma öncesinde gruplar demografik ve klinik özellikler açısından benzerdir (p>0,05). Hastane-içi dönem ve taburculuk değerlendirmesinde; PKG grubunda aktivite ve istirahat ağrı düzeyi kontrol grubuna kıyasla anlamlı olarak daha düşüktür (p<0,05). Taburculuk değerlendirmesinde; PKG grubu olgularının kuadriseps kas kuvveti düzeyi kontrol grubuna kıyasla daha yüksektir (p<0,05). Taburculuk değerlendirmesinde; PKG grubu olgularının hareket korkusu kontrol grubuna kıyasla daha düşük bulunmuştur (p<0,05). Diğer taraftan, standart rehabilitasyona eklenen PKG egzersiz programının zamana bağlı etkinliği bakımından ağrının azaltılması ve kas kuvvet kayıplarının önlenmesine anlamlı katkısının olduğu görülmüştür (p<0,05). Diğer ölçüm parametrelerinde gruplar arasında bir fark saptanmamıştır (p>0,05).
Sonuçlarımıza göre, TDA sonrası hastane-içi evrede standart rehabilitasyon programına eklenen PKG egzersizi ağrının azaltılması, kuadriseps kas kuvvetinin arttırılması bakımından etkili bir uygulamadır.

Abstract:
This study aimed to compare progressive muscle relaxation (PMR) therapy, which was added to standard physiotherapy (PT), to standard PT during inpatient rehabilitation of total knee arthroplasty (TKA) patients in terms of pain, functional outcomes, muscle strength and other postoperative outcomes.
One-hundred six patients with TKA were included in this study. Patients were randomly allocated into PMR and control groups. Both groups received standard PT along their hospital stay. PMR group received PMR exercise in addition to the standard rehabilitation program during inpatient period. The control group received a standard rehabilitation program. Patients were evaluated at preoperative, discharge and postoperative third month regarding pain intensity, functional outcomes, muscle strength, range of motion, knee edema, anxiety and depression level, fear of movement and quality of life.
The groups were similar at baseline in term of demographic and clinical outcomes (p>0,05). During inpatient period, PMR group had better results in terms of pain relief (p<0.05), quadriceps strength (p<0,05), fear of movement level (p<0,05) compared to control group. Nonetheless, PMR+standard PT program provided a significant group-by-time effect on reducing pain level and improving muscle strength compared to standard PT (p<0.05). No difference was detected between groups regarding other evaluation parameters (p>0.05).
Our findings support PMR exercise, which was added to the standard PT during inpatient period following TKA, is an effective approach in terms of alleviating pain, and improving quadriceps muscle strength.