Sosyal medya kullanım motivasyonları: Facebook ve twitter kullanıcıları üzerine kullanımlar ve doyumlar araştırması
Social media usage motivations: The uses and gratifications research on facebook and twitter
Yazar: NAGİHAN TUFAN YENİÇIKTI
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH KOÇAK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Facebook = Facebook ; Kullanıcı = User ; Kullanıcı tatmini = User satisfaction ; Kullanımlar ve doyumlar = Uses and gratifications ; Sosyal medya = Social media ; Twitter = Twitter ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
İnsanlar gerek çevresi gerekse de dünya da olup bitenden haberdar olmasının yanında ürün ya da hizmetlere ilişkin bilgi edinme, eğlenme, arkadaş edinme ve bazen de yaşamın baskısından kurtularak rahatlama gibi bir takım gereksinimleri sosyal medya aracılığıyla sağlamaktadır. Sosyal medya insanları sadece tüketen pasif bir konumdan çıkarıp aynı zamanda üreten aktif bireyler haline getirerek / bireylerin kendi ihtiyaçları doğrultusunda paylaşımlar yapmasına olanak tanımaktadır. 
Bu araştırma kullanımlar ve doyumlar yaklaşımının kuramsal kavramlarını kullanarak ve uygulayarak bireylerin sosyal medya kullanım amaçlarını, nedenlerini ortaya koymayı ve sosyal ağ sitesi olan Facebook ve Twitter kullanım nedenleri ve motivasyonlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Yüz yüze görüşme tekniği ile Konya'da 927 kişi üzerinde çalışmanın verileri toplanmıştır. Çalışma da sosyal medya kullanıcılarının sosyal medyayı arkadaşlarla sohbet etme, zaman geçirme ve haber ya da bilgi içeriklerine ulaşma nedeni ile kullandıkları ortaya çıkmıştır. Araştırmada ortaya çıkan diğer bir sonuç da katılımcıların sosyal medya denilince akıllarına gelen ilk ifadelerin iletişim, Facebook ve zaman öldürme olmasıdır. Ayrıca kullanıcılar arasında en fazla tercih edilen sosyal ağ sitesi olan Facebook'u; bilgi alma/verme (%13,03), iletişim/sosyalleşme (12,53), bağlantı/gözlem (%8,88), eğlence/zaman geçirme (%7,86) ve merak (%7,56) motivasyonları ile kullandıkları bulunmuştur. İnsanların yoğun olarak kullandıkları ikinci sosyal ağ sitesi olan Twitter'ı ise, vakit geçirme (%21,60), paylaşım (%19,05) ve bilgi alıp/verme (%18,96) motivasyonları ile kullandıkları ortaya çıkmıştır.
Çalışmanın bulguları katılımcıların günde ortalama 4 saat internete girdiklerini ve bu 4 saatin 3 saatini sosyal medyada geçirdiklerini ortaya koymuştur. Bu da, katılımcıların internete girdikleri anda sosyal medyaya yöneldiklerini ve sosyal ağ sitelerinin arka planda açık olduğunu göstermektedir.

Abstract:
People use social media for entertainment, making friends, getting information about products and services and sometimes fulfilling the needs such as relief from the pressure of life as well as being informed about the events around him/herself or from all over the world. Social media provides an opportunity to individuals to share ideas/events/thoughts etc. in the direction of their own needs as it changes the people's consuming passive situation to active productive one. 
This research, by using and implementing theoretical conceptions of 'uses and gratification' approach, aims to reveal the purposes and reasons of individuals' usage of social media and more specifically indicate motivations and reasons of Facebook and Twitter usage. The data was collected from 927 people live in Konya by face-to-face meeting technique. The study has revealed that social media users use social media with the purposes of chatting, spending time and access to news or information contents. Another result of the research has been that the words of 'communication', 'Facebook' and 'killing time' have been the first statements come to attendees' minds when they consider social media. Besides, it has been found that the most preferred social network Facebook is used by the motivations of information exchange (%13,03), communication/socialising (12,53), connection/observation (8,88), entertainment/spending time (%7,86) and curiosity (7,56). It has been also understood that the second most intensively used social network tool Twitter is used by the motivations of spending time (%21,60), sharing (%19,05) and information exchange (%18,96). 
Findings of the study has revealed that attendees spend 3 hours on social media while total duration of Internet usage is 4 hours in a day. This information shows that attendees head to social media as soon as they go online and social network websites are already opened in the background.