Katı atık düzensiz depolama sahaları rehabilitasyonu ve depo gazından enerji üretiminin teknik ve ekonomik uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of technical and economic applicability of rehabilitation of municipal solid waste storage areas and energy generation from warehouse gas
Yazar: ÇİSEM SARIÇİÇEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN SARPTAŞ
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Güneş Enerjisi Ana Bilim Dalı / Enerji Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Enerji = Energy ; Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Çevresel açıdan uygun olmasa da düzensiz çöp döküm sahaları katı atık yönetiminde halen uygulanmakta ve mühendislik esaslara göre işletilen düzenli depolama sahalarına yeni geçildiğinden pek çok yerleşimde bulunan bu düzensiz döküm alanları çözüm beklemektedir. 
Düzensiz depolama sahaları, rehabilitasyon için ciddi finansal kaynak gerektiren aynı zamanda depo gazından enerji üretimi konusunda önemli potansiyele sahip alanlardır. Bu nedenle yeni kapanmış bir düzensiz çöp döküm sahasında depo gazından enerji üretiminin rehabilitasyon maliyetlerini karşılayıp karşılayamayacağı cevap bekleyen bir sorudur. Bu kapsamda örnek bir düzensiz çöp döküm sahası seçilerek rehabilitasyon süreci ve enerji üretiminin teknik ve ekonomik uygulanabilirliği incelenmiştir. Örnek sahanın rehabilitasyon ve enerji üretim sistemi ilk kurulum maliyetleri ile elektrik üretiminden elde edilecek gelir hesaplanmıştır. Ekonomik uygulanabilirliğin incelenebilmesi için LandGEM modelinden yararlanılarak ileri dönük depo gazı tahmini yapılmış ve potansiyel enerji üretimi hesaplanmıştır.
Çalışma bulgularına göre, örnek sahanın enerji üretim değeri 2018 yılında ortalama 0,897 MW iken, tahmini enerji üretimi kestirimi aynı yılda 0,823 MW olarak belirlenmiştir. Tesisin 15 yıl işletileceği göz önünde bulundurularak ilişki maliyet analizi bulgularına göre, 3,18 milyon $ kar ettiği tespit edilmiştir.

Çalışma sonucunda düzensiz depolama sahaları için yapılan rehabilitasyon çalışmalarının teknik ve ekonomik olarak uygulanabilir olduğu fakat kâr marjının düşük olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar sözcükler: Enerji üretimi, depo gazı, düzensiz depolama sahası, rehabilitasyon, ekonomi.

Abstract:
Despite being non-suitable within environmental parameters, uncontrolled disposal sites are stil being used as a part of the solid waste management and many of these sites in many places are waiting to be fixed, as the implementation of sanitary landfills are fairly new.
Uncontrolled disposal sites are fields, which require serious funding and have major potential, as they are a means to produce energy. Therefore, the question of whether the producing energy from the stored gas could cover the expenses of the rehabilitation facility is an important one for a newly closed uncontrolled disposal site. Within this context, a sample uncontrolled disposal sight was selected and the rehabilitation process and technical and economical feasibility of its energy production was monitored. Rehabilitation and energy production system of the sample field's initial set up expenses and the income from it's elecricity production were calculated. In order to examine the economical feasibility, LandGEM model was used when estimating the prospective storage gas and potential energy production levels were calculated.
According to the findings of the study, while the yearly average of energy production of the sample field was 0,897 MW in 2018, approximate prediction of energy production was valued as 0,823 MW in the same year. Having considered the fact that the field will be operated for 15 years, it was discovered that the profits will be 3,18 million $ within the context of cost-analysis findings.
In conclusion of the study, it was realised that the rehabilitation process for the uncontrolled disposal sites was feasible in technical and economical terms, yet, it's profit margin was determined as low yield.
Keywords: Energy production, storage gas, municipal solid waste storage areas, rehabilitation, economy.