İlkokulda yabancı dil olarak türkçe öğretim yeterlikleri ölçeği: Bir ölçek geliştirme çalışması
The scale of turkish language teaching competencies in the primary school for teaching Turkish to foreigners
Yazar: HİLAL GÖKTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. HALİL ERDEM ÇOCUK
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ölçek geliştirme = Scale development

Özet:
Günümüzde göçmenlerin yoğun yaşadığı bölgelerde ilkokulda sınıfın azımsanamayacak bir kısmı göçmen öğrencilerden oluşmaktadır. Ayrıca geçici koruma bölgelerindeki çocukların eğitim süreçlerinde sınıf öğretmenleri, çocukların Türkçe ile tanışma süreçlerinde etkili oldukları için önemli bir görev de onların üstüne düşmektedir. Bu nedenle sınıf öğretmenlerinin yabancı dil olarak Türkçe öğretim yeterliklerinin üst düzeyde olması gerekmektedir.
Bu çalışmanın amacı, sınıf öğrencilerinin Türkçeyi yabancı dil olarak öğretme yeterliliklerini belirlemek amacıyla özgün ve çok boyutlu bir ölçek geliştirmektir. Araştırma yöntemi nicel araştırma yöntemlerinden betimsel (descriptive) tarama modelidir. Araştırmanın çalışma grubunu, Karaman il Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı okullar ve üniversitelerde sınıf öğretmenliği bölümünde öğrenime devam eden 3. ve 4. sınıf öğretici adayları olarak belirlenmiştir. 376 kişiden elde edilen ölçümlerin güvenirliğinde Cronbach alfa katsayısı kullanılmıştır.  İlkokulda Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretim Yeterlikleri Ölçeği'nin tümü için güvenirlik katsayısı 0.987; dinleme-konuşma yeterliği alt boyutu için 0.918 ve okuma-yazma yeterliği alt boyutu için 0.985 olarak elde edilmiştir.Araştırma ile geçerliği ve güvenirliği saptanmış, dinleme-konuşma ve okuma-yazma olmak üzere 2 faktör 35 maddeden oluşan ''İlkokul YTÖ'de Türkçe Öğretim Yeterlikleri Ölçeği'' geliştirilmiştir. 
Geliştirilen ölçek sınıf öğretmeni ve sınıf öğretmen adaylarına uygulanarak yabancı dil olarak Türkçe öğretme yeterlilikleri cinsiyet, yaş ve yabancı dil olarak Türkçe öğretebilme sertifika alma değişkenine göre anlamlı bir fark oluşturduğu tespit edilememiştir. Araştırma, sınıf öğretmeni ve öğretmen adaylarının yabancı dil olarak Türkçe öğretme yeterliliklerine dair yapılacak çalışmalara yol gösterici niteliktedir.

Abstract:
Nowadays, a significant portion of the classroom in primary schools in regions with a high immigrant population is made up of immigrant students. In addition, teachers in temporary protection areas have an important duty to help children in their introduction to the Turkish language during the education process. Therefore, it is essential for classroom teachers to have a high level of proficiency in teaching Turkish as a foreign language.
The purpose of this study is to develop an original and multidimensional scale to determine the proficiency of classroom students in teaching Turkish as a foreign language. The research method is descriptive survey model, which is a quantitative research method. The study group of the research was determined as 3rd and 4th-grade teacher candidates studying in the classroom teaching department of schools affiliated with the Karaman Provincial Directorate of National Education and universities. The preliminary test form consisting of 68 items was applied to 376 classroom teachers and teacher candidates.The reliability coefficient for the entire Scale of Competencies in Teaching Turkish as a Foreign Language in Primary School is 0.987; It was obtained as 0.918 for the listening-speaking proficiency sub-dimension and 0.985 for the reading-writing proficiency sub-dimension. The validity and reliability of the research were determined, and a 35-item scale consisting of 2 factors, Listening-speaking and reading-writing, was developed as the "The Scale of Turkish Language Teaching Competencies in The Primary School for Teaching Turkish to Foreigners ".The developed scale was applied to classroom teachers and teacher candidates, and it was not found to create a significant difference in the proficiency of teaching Turkish as a foreign language based on gender, age, and receiving a certificate in teaching Turkish as a foreign language variable. The research is such as to guide in terms of studies to be conducted on the proficiency of classroom teachers and teacher candidates in teaching Turkish as a foreign language.