Özel eğitim ve kaynaştırma sınıfı öğretmenlerinin birlikte öğretim ile ilgili eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesi
Determination of the educational needs of special education and inclusion classroom teachers related to co-teaching
Yazar: ZEKİ KARAHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SÜLEYMAN ARSLANTAŞ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Birlikte öğretim yapacak öğretmenlerin birlikte öğretime yönelik eğitim ihtiyaçlarını karşılayabilmek ve planlamalarını yapabilmek için, öncelikle birlikte öğretim ile ilgili eğitim ihtiyaçlarının neler olduğunun bilinmesi oldukça önemlidir. Bu araştırmanın amacı, özel eğitim ve kaynaştırma sınıfı öğretmenlerinin birlikte öğretim ile ilgili eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesidir. Bu doğrultuda öğretmenlerin birlikte öğretim ile ilgili eğitim ihtiyaç düzeyleri cinsiyet, mesleki kıdem, eğitim düzeyi ve branş değişkenlerine göre belirlenmiştir. Ayrıca öğretmen görüşlerine göre, özel gereksinimli öğrencisi bulunan sınıflarda, ikinci öğretmene ihtiyaç duyulan derslerin dağılımı; özel eğitim ve genel eğitim öğretmenleri arasında rol ve sorumlulukların paylaşımları; ekiple çalışma ve birlikte öğretim modellerinde eğitime ihtiyaç duyulan alanlar incelenmiştir. Nicel olarak desenlenmiş, betimsel tarama modelindeki bu araştırmada veri toplama araçları olarak "Öğretmen Bilgi Formu", "Özel Eğitim ve Kaynaştırma Sınıfı Öğretmenlerinin Birlikte Öğretim ile İlgili Eğitim İhtiyaçlarını Belirleme Ölçeği" ve "Anket Formu" kullanılmıştır. Araştırma kapsamında, öğretmenlerin birlikte öğretim uygulamalarına yönelik ihtiyaçlarının düzeyini belirlemek için elde edilen puanlar betimsel analiz teknikleri ile incelenmiştir. Ölçekten alınan puanları cinsiyet ve eğitim düzeyi değişkenlerine göre karşılaştırmak için bağımsız gruplar t testi; mesleki kıdem ve branş değişkenlerine göre karşılaştırmak için ise tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Öğretmenlerin anket sorularına vermiş oldukları cevapların dağılımını belirlemek için ise yüzde-frekans analizi kullanılmıştır. Bir istatistik paket programı kullanılarak veriler analiz edilmiştir. Araştırmanın katılımcılarını 2021-2022 eğitim öğretim yılında Millî Eğitim Bakanlığına bağlı devlet okullarında görev yapan 118 özel eğitim öğretmeni, 86 sınıf öğretmeni ve 80 okul öncesi öğretmeni olmak üzere toplam 284 öğretmen oluşturmaktadır.
Araştırma sonucuna göre, öğretmenlerin birlikte öğretim ile ilgili eğitim ihtiyacı algıları yüksek düzeydedir ve cinsiyete, mesleki kıdeme, eğitim düzeyine göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Ancak, özel eğitim ve okul öncesi öğretmenlerin birlikte öğretim ile ilgili "birlikte öğretim teknikleri ve gruplama" eğitim ihtiyaçları sınıf öğretmenlerinden daha yüksek düzeydedir. Öğretmenler, özel gereksinimli öğrencisi bulunan sınıflarda, daha çok akademik derslerden matematik, yabancı dil ve Türkçe; sanat derslerinden görsel sanatlar dersleri olmak üzere akademik ve sanat derslerinin tümünde ikinci öğretmene ihtiyaç duymaktadır. Birlikte öğretim yapılacak kaynaştırma sınıflarında, özel eğitim ve genel eğitim öğretmenlerinin rol ve sorumlulukları paylaşmaları gerekmektedir. Öğretmenler, ekipteki uzmanların kendi meslek alanlarında ne iş yaptıklarını ve ekipteki görevlerini/rollerini bilmektedir; ancak iş uğraşı terapistlerinin kendi meslek alanlarında ne iş yaptıklarını ve ekipteki görevlerini/rollerini bilmemektedirler. Öğretmenler birlikte öğretimin tüm modellerinde ve öğretimin tüm aşamalarında (planlama, uygulama ve değerlendirme) eğitime ihtiyaç duymaktadır. Araştırma bulguları mevcut literatür desteği ile tartışılmıştır. Araştırma sonucunda uygulamaya ve gelecekte yapılacak olan araştırmalara yönelik önerilerde de bulunulmuştur.

Abstract:
It is very important to know what the training needs related to co-teaching in order to provide the training needs of the teachers who will teach together and to be able to plan for co-teaching. The purpose of this research is to determine the educational needs of special education and inclusive classroom teachers about co-teaching. In this direction, the education needs of teachers related to co-teaching were determined according to gender, professional seniority, education level and branch variables. In addition, according to the teachers'opinions, the distribution of the courses that needs second teacher in the classes with special needs student; sharing roles and responsibilities between special education and general education teachers; the fields that need training in the model of working with a team and Co- teaching were examined. In this quantitatively designed, descriptive survey model, "Teacher Information Form", "Scale for Determining the Educational Needs of Special Education and Inclusive Class Teachers about Co-teaching" and "Survey Form" were used as data collection tools. Within the scope of the research, the scores obtained to determine the level of teachers' needs for co-teaching practices were examined with descriptive analysis techniques. Independent groups t test to compare the scores obtained from the scale according to gender and education level variables; One-way analysis of variance was used to compare according to professional seniority and branch variables. Percent-frequency analysis was used to determine the distribution of the answers given by the teachers to the survey questions. Data were analyzed using a statistical package program. The participants of the study consist of 284 teachers, 118 special education teachers, 86 classroom teachers and 80 preschool teachers, working in public schools affiliated to the Ministry of National Education in the 2021-2022 academic year.
According to the results of the research, teachers' perceptions of training needs related to co-teaching are at a high level and do not show a significant difference according to gender, professional seniority and education level. However, the "co-teaching techniques and grouping" training needs of special education and preschool teachers are higher than those of classroom teachers. Teachers needs a second teacher for academic courses mostly Maths, foreign language and Turkish and for art courses, in classes with special needs students. Special education and general education teachers need to share roles and responsibilities in inclusive classrooms to be taught together. Teachers know what the experts in the team do in their profession and their duties/roles in the team; however, they do not know what occupational therapists do in their own professional field and their duties/roles in the team. Teachers need training in all models of co-teaching and at all stages of teaching (planning, implementation and evaluation). The research findings are discussed with the support of the available literature. As a result of the research, suggestions were made for practice and future research.