Ergenlerin problem çözme becerileri ve siber zorbalıkla başa çıkma davranışları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
The investigation of the relationships between adolescent problem solving skills and behavior of coping with cyber bullying
Yazar: HÜSEYİN GÜLEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ADEM PEKER
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Ergenler = Adolescents ; Ortaöğretim kurumları = Secondary education institutions ; Problem çözme = Problem solving ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Siber zorbalık = Cyberbullying ; Zorbalık = Bullying

Özet:
Bu araştırmada ergenlerin problem çözme becerileri ile siber zorbalıkla başa çıkma davranışları arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada kesit alma modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma evrenini 2015-2016 öğretim yılındaki Kars il merkezindeki ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Bu bağlamda 9., 10., 11. ve 12. sınıflarda öğrenim gören öğrenciler çalışma evreninin kapsamında yer almaktadır. Araştırma random örnekleme yöntemi ile belirlenen 412 öğrenci üzerinde yürütülmüştür. Öğrencilerin cinsiyetlerine göre dağılımlarına bakıldığında kızların oranının yaklaşık olarak % 63, erkeklerinin oranının ise % 37 olduğu görülmektedir. Araştırmada veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Problem Çözme Becerileri Ölçeği, Ergenlere Yönelik Siber Zorbalıkla Başa Çıkma Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler üzerinde Bağımsız Örneklem t Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Pearson Korelasyon Analizi, Hiyerarşik Regresyon Analizi kullanılmıştır. Analizler SPSS 22.00 programında yapılmıştır. 
Araştırmada elde edilen bulgulara göre, öğrencilerinin cinsiyetleri açısından siber zorbalıkla başa çıkma davranışlarının yardım arama, mücadele etme ve çevrimiçi güvenlik alt boyutlarına göre anlamlı bir farklılaşmanın olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerinin siber zorbalıkla başa çıkma davranışlarının sınıf düzeyine göre sadece mücadele etme boyutunda anlamlı olarak farklılaştığı bulunmuştur. İnterneti kullanırken filtre kullanan öğrencilerin filtre kullanmayanlara göre çevrimiçi güvenlik alt boyutuna göre siber zorbalıkla başa çıkma davranışlarının anlamlı bir şekilde daha çok farklılaştığı ortaya çıkartılmıştır. 
Araştırmanın diğer bir sonucunda, problem çözme becerileri ile siber zorbalıkla başa çıkma davranışları arasındaki korelasyon değerlerinin düşük düzeyde, negatif yönde ve anlamlı olduğu gözlenmektedir. Siber zorbalıkla başa çıkma davranışlarının sosyal destek arama alt boyutunu, problem çözme becerileri ölçeğinin sadece kendine güvenli yaklaşım boyutu; yardım arama alt boyutunu, planlı ve aceleci yaklaşım boyutu; mücadele etme alt boyutunu kaçıngan ve planlı yaklaşım boyutu ve çevrimiçi güvenlik alt boyutunu düşünen ve kaçıngan yaklaşım boyutu negatif bir düzeyde ve anlamlı bir oranda yordadığı belirlenmiştir.

Abstract:
In this research, it is aimed to investigate the relationship between problem solving skills of adolescents and behavior of coping with cyber bullying. Sectioning model was used in the study. The study population of the study is composed of students who attend secondary education institutions in Kars province center in the 2015-2016 school year. In this context, the students who are studying in the 9th, 10th, 11th and 12th grades are in the scope of the study universe. The study was conducted on 412 students determined by random sampling method. When the distribution of the students according to the sexes is examined, it is seen that the ratio of the girls is approximately 63% and the proportion of the males is 37%. Personal information form, Problem Solving Skills Questionnaire, The Scale on Coping with Cyber Bullying towards Adolescents were used as data collection tools in the study. Independent Sample t Test, One Way Variance Analysis, Pearson Correlation Analysis, Hierarchical Regression Analysis were used on the data obtained in the research. Analyzes were performed in the SPSS 22.00 program.
According to the findings of the research, it was determined that the students' gender role behaviors of bullying were significantly different according to the help seeking, struggling and online security sub-dimensions. It has been found that students' behavior to cope with cyber bullying varies significantly only on the level of class struggle. It has been found that the students who use the filter when using the Internet differ significantly from the ones who do not use the filter by the cyber bullying behaviors according to the online security sub-dimension.
As a result of the research, it is observed that the correlations between problem solving abilities and cyber bullying coping behaviors are low, negative and meaningful. The social support search subscale of bullying behaviors, the only self-confident dimension of the problem solving skills scale; Help search sub-dimension, planned and haste approach dimension; The struggle sub-dimension was found to be evasive and planned approach dimension, and the inferior approach dimension negatively and predictively in the online safety sub-dimension.