Valproik asit ile otizm modeli oluşturulan sıçanlarda empati benzeri davranışın değerlendirilmesi
Assessing empathy like social behavior in valproic acid induced autism model of rats
Yazar: SÜEDA TUNÇAK
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT GÖREN ; DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ÖZ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Empati = Empathy ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Sıçanlar = Rats ; Valproik asit = Valproic acid

Özet:
Otizm Spektrum Bozuklukları, sosyal etkileşimde güçlük, iletişim yetersizliği ve tekrarlayıcı davranış gibi semptomlar gösteren genetik ve çevresel kökenlere sahip nörogelişimsel bozukluklardır. Prenatal VPA maruziyeti insanlarda otizm riskini arttırmakta ve deneysel olarak otizmi modelleyebilmektedir.
Çalışmada kullanılan 5 gebe Wistar Albino sıçandan 3'ü embriyonik gün 12,5'de 400mg/kg/ml i.p. VPA enjeksiyona, 2'si aynı volümde serum fizyolojiğe maruz kalmıştır. Postnatal gün 20'de (P20) annelerinden ayrılan yavrular P22 itibariyle davranışşsal ve fizyolojik testlere tabii tutulmuştur (nVPA=26, nKontrol=23). P30 ve P60'da gerçekleştirilen empati testlerinde 25x60x30 cm pleksi-cam kabin ve kısıtlayıcılar kullanılmıştır. Düzeneğin orta kısmına kısıtlanmış kardeş sıçan yerleştirilmiş ve serbest sıçanın aktivitesi 10 dk kayıt altına alınmıştır. Serbest sıçan test öncesi herhangi bir eğitim fazından geçmemiş ve sıçana pekiştireç verilmemiştir. Empati testi dışında sıçanlar fiziksel malformasyonlar, olfaktör diskriminasyon, sosyal performans, ön uyaran aracılı inhibisyon ve lokomotor aktivite açısından değerlendirilmiştir.
Empatiyi değerlendirmek için serbest sıçanın kısıtlanmış sıçan etrafında geçirdiği süre ve kabin kapısını açma denemesi frekansı kullanılmıştır. VPA grubu kontrol grubuna göre P30 ve P60'da kısıtlanmış kardeşleriyle daha az ilgili zaman geçirmiştir (p<0,05; p<0,001). Kabin kapısını açma denemesi frekansı VPA grubunda kontrol grubuna göre P30'da anlamlı olarak fark göstermezken, P60'da daha anlamlı olarak daha düşüktür (p<0,001).
OSB modellerinde empati benzeri davranış literatürde ilk kez gösterilmiştir. Diğer test sonuçlarının da literatürle uyumlu olması embriyonik dönemde VPA maruziyetinin, sıçanlarda OSB benzeri semptomatik bulgulara neden olduğunu doğrular niteliktedir. Çalışmamızda semptomların spektrum halinde görüldüğü ve VPA'in sosyal ve nörolojik gelişim açısından etkileri olduğu gösterilmiştir.

Abstract:
Autism Spectrum Disorders are neurodevelopmental disorders with repetitive behaviors, social interaction and communication deficits which have genetic and environmental roots. Prenatal VPA exposure increases autism risk in humans and used in experimental models.
Wistar Albino pregnant females received either 400mg/kg/ml VPA (n=3) or same volume of saline (n=2) i.p. on embryonic day 12.5. On postnatal day 20 (P20) rats were separated from mother and testing began on P22 (nVPA=26, ncontrol=23). Rats were tested for empathy on P30 and P60 in a 25x60x30cm Plexiglas box and restrainer. Restrained sibling rat was placed at the centre of the box and subject rat's behavior was recorded for 10 minutes. Subject rats were not trained before test and were not given any reinforcements. Besides testing for empathy, rats were assessed for malformations and tested for olfactory discrimination, social performance, pre- pulse inhibition and locomotor activity.
To assess empathy, attentive time of subject rat with sibling and subject's frequency of attempt to open restrainer's door were measured. VPA group spent less attentive time with sibling on P30 and P60 compared to controls (p<0,05; p<0,001). Although there were no differences between groups on P30 for frequency of attempt to open restrainer's door, VPA group scored less on P60 (p<0,001).
For the first time in literature assessment of empathy in autism models has been showed. Other tests' results confirm autism like symptomatic effects of prenatal VPA exposure. Our study shows VPA's effects on neurologic and social development.