Kronik böbrek hastalığında plazma fibroblast büyüme faktörü-23 (FGF-23)ve alfa-klotho düzeyleri ile karotis intima media kalınlığı arasındaki ilişki
Association of plasma fibroblast growth factor-23 and alpha-klotho levels with carotid-artery intima media thickness in chronic kidney disease
Yazar: ESİN DAMLA ZİYANOĞLU KARAÇOR
Danışman: PROF. DR. NURTEN DİKMEN
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Fibroblast büyüme faktörü = Fibroblast growth factor ; Genler = Genes ; Karotis intima media = Carotid intima media

Özet:
Kronik Böbrek Hastalığında Plazma Fibroblast Büyüme Faktörü-23 (FGF-23) ve 
Alfa-Klotho Düzeyleri ile Karotis İntima Media Kalınlığı Arasındaki İlişki

Amaç: Kronik böbrek hastalığı kardiyovasküler hastalıkla ilişkili önemli bir morbidite ve mortalite nedenidir. Kronik böbrek hastalarında bozulmuş Ca-P metabolizması vasküler hasar gelişimini hızlandırmaktadır. FGF-23 ve koreseptörü alfa-klotho, Ca-P dengesinin düzenlenmesinde önemli işlevi olan fosfatürik hormonlardır. Çalışmamızda plazma FGF-23 ve alfa-klotho düzeylerinin kronik böbrek hastalığı ve ilişkili komplikasyonların fizyopatolojisindeki rolünü aydınlatmaya yönelik, aterosklerozun erken belirleyicisi olan karotis intima media kalınlığı ve diğer biyokimyasal risk etmenleri ile ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 26 kontrol ile 72 kronik böbrek hastası (30 hasta evre 1-3; 42 hasta evre 4-5) dahil edilmiştir. Plazma FGF-23 (C-terminal) ve alfa-klotho (çözünür) düzeyleri enzim bağlı immunosorbent ölçüm (ELISA) yöntemiyle çalışılmıştır. Karotis intima media kalınlığı yüksek rezolusyonlu B-mod ultrasonografi ile değerlendirilmiştir.

Bulgular: Evre ilerledikçe, böbrek işlevlerindeki bozulmayla ilişkili olarak plazma FGF-23 düzeylerinde artma; Alfa-klotho düzeylerinde anlamlı bir azalma izlenmiş ve bu 2 parametrenin hastalığın ilerlemesi ile ilişkili olduğu düşünülmüştür. Karotis intima media kalınlığı ile FGF-23 ve alfa-klotho düzeyleri arasında tüm hastalarda anlamlı bir ilişki gözlenmezken prediyaliz hastalarda FGF-23 ile arasında pozitif bir ilişki saptanmıştır. FGF-23 ün yüksek, alfa-klotho nun düşük düzeyleri karotis arterde kalsifikasyon ve plak varlığı ile ilişkili bulunmuştur. Fraksiyonel fosfat ekskresyonu ile karotis intima media kalınlığı arasında negatif bir ilişki saptanmıştır.

Sonuç: Elde edilen sonuçlara göre FGF-23 ve alfa-klotho'nun mineral metabolizmasının düzenlenmesi ve kronik böbrek hastalığı prognozu için önemli parametreler olduğu düşünülmüştür. Bununla birlikte kardiyovasküler sistem üzerine etkileri tartışmalıdır. Plazma FGF-23 düzeylerinin evre 4-5 hastalarda çok yüksek düzeylere çıkmasının nedeninin alfa-klotho eksikliğine bağlı olabileceği tahmin edilmektedir. Fraksiyonel fosfat ekskresyonunun kronik böbrek hastalığında ateroskleroz tahmini için önemli bir belirteç olabileceği düşünülmüştür. Ancak bu konunun aydınlatılabilmesi için daha kapsamlı ve homojen gruplarda yapılacak çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Sözcükler: Alfa-Klotho, FGF-23, Karotis İntima Media Kalınlığı, Kronik Böbrek Hastalığı.

Abstract:
Association of Plasma Fibroblast Growth Factor-23 and Alpha-Klotho Levels with Carotid-Artery Intima Media Thickness in Chronic Kidney Disease

Aim: Chronic kidney disease is an important reason for morbidity and mortality associated with cardiovascular disease. Impaired Ca-P metabolism in patients with chronic kidney disease facilitates vascular injury. FGF-23 and its coreceptor, alpha-klotho are phosphaturic hormones which have important function in regulation of Ca-P balance. The aim of our study is to investigate the association of plasma FGF-23 and alpha-klotho levels with carotid-artery intima media thickness which is an early indicator of atherosclerosis and other biochemical risk factors for shedding light to physiopathology of chronic kidney disease and its complications. 

Materials and Methods: Study groups consist of 26 control and 72 patients with chronic kidney disease (30 patients in stages 1-3; 42 patients in stages 4-5). Plasma FGF-23 (C-terminal) and alpha-klotho (soluble) levels were analysed by enzyme linked immunosorbent assay (ELISA). Carotid-artery intima media thickness of patients were evaluated with high resolution B-mod ultrasonography.

Results: Plasma FGF-23 levels were found significantly higher and alpha-klotho levels were found lower in advanced stages of chronic kidney disease which is associated with impaired renal function and it was considered that these two parameters could be associated with disease progression. Carotid-artery intima media thicknesses of patients were not statistically significant associated with plasma FGF-23 and alpha-klotho levels, but there were statistically significant association of FGF-23 in predialysis patients. There were significant association between high levels of FGF-23 and low levels of alpha-klotho with calcification of carotid-artery and plaque formation. Fractional phosphate excretion were found to be negatively associated with carotid-artery intima media thickness.

Conclusion: It has been considered that FGF-23 and alpha-klotho could be important parameters in regulation of mineral metabolism and prognosis of chronic kidney disease. Additionally their effects to cardiovascular system are doubtful. Lack of alpha-klotho levels in patients with stages 4-5 could caused higher levels of plasma FGF-23 in these patients. Fractional phosphate excretion could be an important marker to predict the atherosclerosis in patients with chronic kidney disease. Additional studies are needed to be done in wider populations and more homogenous groups to shed light to this issue. 

Keywords: Alpha-Klotho, FGF-23, Carotid-Artery Intima Media Thickness, Chronic Kidney Disease.