Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde dijital öykü kullanımının okuma motivasyonuna etkisi
The effect of using digital story in teaching Turkish as a foreign language for reading motivation
Yazar: FEYZA SENEM KARALÖK
Danışman: DOÇ. DR. MURAT ŞENGÜL
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yabancılara Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Motivasyon = Motivation ; Okuma = Reading ; Okuma becerileri = Reading skills ; Sayısal hikaye = Digital story ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Özel öğretim yöntemleri = Special teaching methods

Özet:
Çalışmada, dijital öykü materyalinin B1 seviyesindeki TÖMER öğrencileri üzerinde okuma motivasyonuna etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Nicel bir araştırma modeli olan deneysel araştırma modellerinden Öntest Sontest Kontrol Gruplu Desen kullanılmıştır. Deneysel çalışma 4 hafta sürmüştür. Deneysel çalışmanın başında ve sonunda gruplara Metinlere Yönelik Okuma Motivasyonu Ölçeği uygulanmıştır. Deney ve kontrol grubu 2018-2019 bahar döneminde, Ahi Evran Üniversitesi TÖMER'de Türkçe öğrenen B1 seviyesindeki 35 yabancı uyruklu öğrenciden oluşmaktadır. Ahi Evran Üniversitesi TÖMER'de B1 seviyesinde öğrenim görecek öğrenciler, seçkisiz atamayla biri deney diğeri kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Araştırmanın deney grubunda 18 öğrenci, kontrol grubunda 17 öğrenci yer almıştır. Deney, 4 haftada 32 saat sürmüştür. Deney grubunda kullanılacak olan dijital öyküler önceden seçilmiştir- her okuma becerisi dersinde 1 adet- ve yalnızca bu grupta kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Metinlere Yönelik Okuma Motivasyonu Ölçeği, Önmotivasyon-Sonmotivasyon testi olarak kullanılmıştır. Ölçeğe ait dört faktör yer almaktadır: Okuma Zorluğunun Algılanması, Okuma Yeterliği, Okumaya Yönelik Çaba Takdir Edilme, Okumanın Sosyal Yönü. Nicel veri toplama aracından elde edilen verilerin analizi bilgisayar ortamına aktarılmıştır. Yapılan istatistiksel çözümlemelerde anlamlılık düzeyi 0,05 olarak kabul edilmiştir. Elde edilen verilere göre; deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 2,79) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 3,16) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t = -1,816; p>0,05), benzer şekilde deney grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon testi ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 3,41) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon testi ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 3,21) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t=1,080; p>0,05) görülmektedir. Deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testinde ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı kontrol grubundan düşükken, son motivasyon testinde yüksek olarak bulunmuştur.
Deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okuma yeterliliği puanı ( = 3,48) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okuma yeterliliği puanı (X ̅ = 3,92) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t=-3,343; p>0,05), benzer şekilde deney grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon testi ortalama okuma yeterliliği puanı (X ̅ = 4,08) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon testi ortalama okuma yeterliliği puanı (X ̅ = 3,95) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t=,899; p>0,05) görülmektedir. Deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testinde ortalama okuma yeterliliği puanı kontrol grubundan düşükken son-motivasyon testinde yüksek olarak bulunmuştur.
Deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okumaya yönelik çaba / takdir edilme puanı (X ̅ = 3,60) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okumaya yönelik çaba / takdir edilme puanı (X ̅ = 3,97) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t = -1,726; p>0,05), benzer şekilde deney grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon testi ortalama okumaya yönelik çaba / takdir edilme puanı (X ̅ =  4,29) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon testi ortalama okumaya yönelik çaba / takdir edilme puanı (X ̅ = 4,10) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t=1,177; p>0,05) görülmektedir. Deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testinde ortalama okumaya yönelik çaba / takdir edilme puanı kontrol grubundan düşükken son-motivasyon testinde yüksek olarak bulunmuştur.
Deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 3,17) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testi ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 3,65) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t = -1,957; p>0,05), benzer şekilde deney grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon test ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 3,72) ve kontrol grubunda yer alan öğrencilerin son-motivasyon testi ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı (X ̅ = 3,74) arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fark olmadığı (t= -,049; p>0,05) görülmektedir. Deney grubunda yer alan öğrencilerin ön-motivasyon testindeki ortalama okumanın zorluğunun algılanması puanı kontrol grubundan düşükken son-motivasyon testindeki de düşük olarak bulunmuştur.
Sonuç olarak, günümüzde kullanılan yabancı dil öğretim yöntemlerindeki materyal kullanımı ile dijital öykü kullanımı kıyaslandığı zaman; dijital öykü kullanımının okuma motivasyonunu geliştirdiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Dijital Öykü, Okuma Motivasyonu, Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi, Okuma Becerisi

Abstract:
In the study, It was aimed to examine the effect of digital story material on reading motivation on TÖMER students at B1 level. Pretest Posttest Control Group Design, one of the experimental research models, which is a quantitative research model, was used. The experimental study lasted 4 weeks. At the beginning and at the end of the experimental study, the Reading Motivation Scale for Texts was applied to the groups. The experimental and control group consists of 35 foreign students at B1 level who learn Turkish at Ahi Evran University TÖMER in the spring term of 2018-2019. The students who will study at B1 level at Ahi Evran University TÖMER were determined as an experimental group and the other as a control group by random assignment. There were 18 students in the experimental group of the study and 17 students in the control group. The experiment lasted 32 hours in 4 weeks. The digital stories to be used in the experimental group were preselected - 1 per reading skills lesson - and were used only in this group. In the study, the Reading Motivation Scale for Texts was used as a data collection tool and as a Premotivation-Sonmotivation test. There are four factors of the scale: Perception of Reading Difficulty, Reading Competence, Appreciation of Reading Effort, Social Aspect of Reading. The analysis of the data obtained from the quantitative data collection tool was transferred to the computer environment. Significance level was accepted as 0.05 in statistical analysis. According to the data obtained;
There was no statistically significant difference between the pre-motivation test mean perception of reading difficulty score (X ̅ = 2.79) of the students in the experimental group and the pre-motivation test average score of the students in the control group (X ̅ = 3.16). (t = -1.816; p> 0.05), similarly, the post-motivation test of the students in the experimental group, the average perception of reading difficulty score (X ̅ = 3,41) and the post-motivation test of the students in the control group, the average perception of reading difficulty score It is seen that there is no statistically significant difference between (X ̅ = 3.21) (t = 1.080; p> 0.05). While the average score of perceiving difficulty in reading in the pre-motivation test of the students in the experimental group was lower than the control group, it was found to be higher in the final motivation test.
There was no statistically significant difference between the pre-motivation test mean reading proficiency score (X ̅ = 3.48) of the students in the experimental group and the pre-motivation test average reading proficiency score (X ̅ = 3.92) of the students in the control group (t = -3.343; p> 0.05), similarly, the final-motivation test mean reading proficiency score of the students in the experimental group (= 4.08) and the final-motivation test average reading proficiency score of the students in the control group (X ̅ = 3, 95), there is no statistically significant difference (t =, 899; p> 0.05). While the average reading proficiency score in the pre-motivation test of the students in the experimental group was lower than the control group, it was found to be higher in the post-motivation test. The pre-motivation test of the students in the 3rd experimental group was between the average effort / appreciation score for reading (X ̅ =  3.60) and the pre-motivation test of the students in the control group (X ̅ =  3.97).
There was no statistically significant difference (t = 1.726; p> 0.05), similarly, the post-motivation test of the students in the experimental group mean effort / appreciation score for reading (X ̅ =  4.29) and the students in the control group There is no statistically significant difference (t = 1.177; p> 0.05) between the post-motivation test mean reading effort / appreciation score (X ̅ =  4.10). In the pre-motivation test of the students in the experimental group, the average score of effort / appreciation for reading was lower than the control group, while it was higher in the post-motivation test.
There was no statistically significant difference between the pre-motivation test mean perception of reading difficulty score (X ̅ = 3.17) of the students in the experimental group and the pre-motivation test average score of the students in the control group (X ̅ =  3.65). (t = -1.957; p> 0.05), similarly, the post-motivation test of the students in the experimental group, the average perception of reading difficulty score (X ̅ =  3.72) and the post-motivation test of the students in the control group, the average perception of reading difficulty score It is seen that there is no statistically significant difference between (X ̅ =  3.74) (t = - .049; p> 0.05). While the average score of perceiving difficulty in reading in the pre-motivation test of the students in the experimental group was lower than the control group, it was also found to be lower in the post-motivation test.
As a result, when the use of materials in today's foreign language teaching methods is compared with the use of digital stories; It has been determined that the use of digital stories improves reading motivation.

Keywords: Digital Story, Reading Motivation, Teaching Turkish as a Foreign Language, Reading Skill