Temsil mekânının ifadesine bir bakış: Zihin, mekânsal göstergeler ve bir uygulama
A view to the expression of representation space: Mind, spatial signs and a practice
Yazar: CEREN YÜCEL
Danışman: PROF. DR. SÜREYYA TEMEL
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sahne Sanatları Ana Sanat Dalı / Dramatik Sanatlar Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Akustik algılama = Acoustic perception ; Canlandırma sanatı = Animation art ; Görsel algılama = Visual perception ; Gösteri sanatları = Performance arts ; Mekan temsilleri = Representations of space ; Mekansal algı = Spatial perception ; Zihin = Mind ; İfade = Statement ; İnsan-mekan ilişkisi = Human-space relationship

Özet:
Bu çalışma kapsamında temsile dayalı sanatlar ile izleyici arasındaki ilişki, bir iletişim olarak kabul edilmekte ve iletişimin dinamiklerini incelemeyi izleyici perspektifinden yürütmektedir. Bu perspektiften, izleyicinin temsile dair algılayışı, çevreyi algılayan durumundaki insanın zihinsel süreci bakımından değerlendirilmiştir.  Böylelikle temsil mekânı ve izleyici karşılaşması, insan ve çevre kesişiminin bir boyutu olarak ele alınmaktadır. Bu yolla, bedensel iletişimiyle çevreyi kavrayan, anlayan ve eylem alan insanın katmanlı algı yapısı irdelenerek, izleyicinin çevresine dair veriyi algılama ve anlamlandırma işlevine dair literatürde yeni bir yaklaşım izlenmeye çalışılmıştır.
Çevrenin mekâna tarihsel dönüşümünün izlendiği temelin üzerine, ikinci bölümde gündelik yaşamın mekanları ile temsil mekânı arasındaki benzerlikler anlaşılmaya çalışmıştır. Bunun için toplumsal mekanların göstergeleri ve temsilin mekânsal göstergeleri arasında bağ kurularak, gösterge kavramı incelenmektedir. Bu incelemeyle beraber; göstergelerin hem zihinsel ve hem biçimsel olarak anlam üretici doğalarının, temsil pratiğinin mekânsal örgütlenmesinde nasıl işlenebileceğine dair bir öneri getirilmektedir. Çalışmanın kuramsal son bölümü olan üçüncü bölümünde ise; içeriği taşıyan biçimin, mekâna nasıl yansıdığı ve duyular incelenmiştir. Bu incelemede, mekânsal araçların izleyici üzerindeki duyusal ve duygusal etkileri, eylem ve düşüncenin rehberi olarak duygu bağlamından izlenmektedir.   
İzlenen bu teorik çalışma ile beraber bir uygulama aşaması olan dördüncü bölümde, mekânsal öğelerin izleyici ile kurduğu iletişimi anlamak üzere bir kurmaca ve kurmacaya dair örnek uzay tasarlanmıştır. Yalnızca görüntü ve sese dair mekânsal araçlarla kurgulanan uygulamanın amacı, mekânsal araçların ileti aktarımının sınırlarına bir bakış atmaktır. Yalnızca mekânsal araçlara dair bu inceleme yine bu sebeple diyalogsuz bir animasyon film olarak kurgulanmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Mekân, Algı, İletişim, Temsil, Tasarım, Gösterge

Abstract:
Within the scope of this study the relationship between representational arts and the audience is accepted as a communication, and the dynamics of this communication are examined from the viewer's perspective. In the event that; the viewer's perception is evaluated in terms of the mental process of the person who perceives the environment. As a result, the space of representation and the audience encounter is considered a human and environmental intersection dimension. In this way the layered perception structure of the human being who comprehends, understands and takes action with body-environment communication is examined, and a new approach is tried to be followed in the literature on the function of perceiving and making sense of the data about the viewer's place of representation.
Based on the historical transformation of the environment into space, the second part of this study tries to understand the similarities between the spaces of everyday life and the spatial of representation. For this purpose, the concept of the sign is examined by establishing a link between the signs of social spaces and the spatial signs of representation. As a final point; a proposal is made about the meaning-producing nature of signs both mentally and formally can be processed in the spatial organization. In the third part which is the theoretical last part of the study; how the form bearing the content is reflected in spatial and the senses are examined. In this review, the sensory and emotional effects of spatial tools on the viewer are monitored from the context of emotion as a guide of action and thought.
In the very last part which is an experimental stage of this theoretical study, a fiction and fictional space is designed to understand the communication of spatial elements with the audience. The purpose of the application which is constructed only with spatial means of image and sound is to look at the limits of the message transmission of spatial means. This examination of spatial tools alone is therefore set up as an animated film without dialogue. 
Keywords: Spatial, Perception, Communication, Representation, Design, Sign