Türkiye'de çok partili hayata geçiş döneminde azınlık politikaları
Minority policies in the period of transition to multi-party system in Turkey
Yazar: UĞUR SERÇE
Danışman: DOÇ. DR. ELÇİN MACAR
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Bu çalışma, Türkiye'de çok partili hayata geçiş döneminde azınlıkların durumunu ortaya koymak amacıyla hazırlanmıştır. Azınlıkların, çok partili hayata geçiş ile birlikte Tek Parti dönemine göre daha rahat koşullar içerisinde yaşamaya başladığı yaygın bir kanıdır; ancak döneme ilişkin gayrimüslim cemaatlerin her birini ele alan kapsamlı bir çalışma mevcut olmadığından, bu düşünce belli başlı birkaç gelişme üzerinden savunulmaktadır. Bu çalışma, bu konudaki açığı bir nebze olsun ortadan kaldırarak, döneme ilişkin bundan sonra yapılacak değerlendirmelerin daha sağlam temeller üzerine oturtulabilmesine katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Bu amaca ulaşabilmek için dönemin bazı gazeteleri taranmış, Amerikan Milli Arşivleri ve Başbakanlık Cumhuriyet Arşivleri'nde bulunan azınlıklara ilişkin belgeler incelenmiştir.Dönem üzerinde yapılan incelemeden elde edilen bilgilere ve bunların Tek Parti dönemi ile yapılan karşılaştırmasına dayanılarak, azınlıkların çok partili dönemde resmi çevrelerin daha ılımlı politikalarına muhatap oldukları söylenebilir. Bunda, çok partili düzene geçiş ile birlikte yaşanan demokratikleşmenin azınlık politikalarına da yansıması önemli bir nedendir. Gayrimüslimlere yönelik politikaların yumuşamasındaki bir diğer etken, azınlıkların önemli bir oy kaynağı teşkil etmesi olmuştur. Dikkat çeken bir durum da, azınlıklara yönelik politikaların şekillenmesinde devletlerarası ilişkilerin belirleyiciliğidir. Bu durumun etkisiyle, Yahudi ve Rum cemaati çok partili hayata geçiş döneminde siyasi çevrelerle ilişkilerini geliştirmeyi başarmış, Türkiye'nin tehdit olarak gördüğü SSCB'ye göç etme teşebbüsünde bulunan Ermenilere ise resmi makamlarca sürekli şüphe ile yaklaşılmıştır.

Abstract:
This study has been prepared to reveal the condition of the minorities in the period of transition to multi-party system in Turkey. It is a common thought that minorities started living in more comfortable conditions with the transition to multi-party system; however, these thoughts are supported over just a few progressions since there are no detailed studies about the non-muslim communities of that time. This study removes the gap in this subject to an extent and aims to contribute to the setting of the evaluations that are going to be done about the period on a stronger basis. In order to do that contribution, some newspapers of that time had been scanned and articles in American National Archives and Prime Ministry Republic Archives about the minorities had been analyzed.According to the information gathered from the analysis done about that period and the comparison of those with the one-party system period, it can be concluded that minorities are subjects of more moderate policies of the governmental environment. The reflection of the democratization (which occured during the transition to multi-party system) to the minority policies is a big factor. Another factor of the moderation of the policies against non-muslims is their constitution of an important vote source. One situation that draws attention is the decisiveness of the relationships between governments in the policies against minorities. With the effect of this situation, The Jewish and the Greek communities achieved to develop their relations with political circles in the period of transition to multi-party system, and the Armenian people who attempted to immigrate to USSR, who were considered as a threat by Turkey were approached with distrust by legal authorities.