Şelidonik asidin deneysel yaşlanma modelinde oksidan-antioksidan denge ve   bilişsel fonksiyonlar üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of chelidonic acid on oxidant-antioxidant balance and cognitive functions in an experimental aging model
Yazar: FERİDE NİHAL SİNAN ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. EMEL SERDAROĞLU KAŞIKÇI
Üsküdar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology

Özet:
Yaşlanma, tüm canlılarda görülen, genetik bir temel üzerine kurulu olup, çevresel faktörlerin etkisiyle ortaya çıkan yapısal, işlevsel bir süreçtir. 
Bu çalışmada D-galaktoz (D-gal) ile oluşturulan yaşlanma modelinde Şelidonik asidiın (ŞA) serum ve beyin dokusu örneklerinde oksidan-antioksidan parametreler üzerine olan etkisi incelenmektedir. Bu amaçla 3 aylık 32 adet Wistar – Albino erkek sıçan (n=8) kullanılmıştır. Grup 1 - Kontrol, Grup 2 - D-gal (150 mg/kg/ s.c.), Grup 3 - ŞA (2 mg /kg oral gavaj),  Grup 4 - D-gal (150 mg/kg) + ŞA (2 mg/kg).  2 ay enjeksiyon uygulamasının ardından davranış testleri tamamlanarak deney süresi sonunda, elde edilen serum örneklerinde ve hazırlanan doku homojenatlarında glutatyon, malondialdehit, total antioksidan (TAS) ve Beyin kaynaklı nörotrofik faktör düzeyleri ölçülmüştür. Aynı zamanda bilişsel fonksiyonların değerlendirilmesinde yeni obje tanıma ve Morris su tankı deneylerinden yararlanılmıştır. 
Bellek ve nörolojik fonksiyonlar üzerindeki etkileri incelenen ŞA'in, D-gal ile hasar gören kısa-uzun süreli ve uzamsal bellek fonksiyonlarını normalize ettiği bulunmuştur. TAS düzeylerindeki değişiklikler, D-gal grubunda belirgin olup ŞA ile normale dönmüştür. Ayrıca, BDNF düzeylerinin D-gal grubunda düşerken, D-gal  + ŞA grubunda normale döndüğü ve ŞA'in nörolojik fonksiyonlara olumlu etkisi olduğu tespit edilmiştir. 
Sonuç olarak etki ve mekanizmaları yeterince bilinmeyen ŞA'in daha fazla çalışma ile aydınlatılması ve olası potansiyelinin açığa çıkarılması önemlidir. Bu açıdan, biyokimyal süreçlerde daha ileri doz çalışmalarına ihtiyaç duyulduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Aging is a structural and functional process observed in all living beings, based on a genetic foundation and influenced by environmental factors.
In this study, the effects of Chelidonic acid (CA) on oxidant-antioxidant parameters in serum and brain tissue samples were investigated in an aging model induced by D-galactose (D-gal). For this purpose, 32 three-month-old Wistar-Albino male rats (n=8) were used. The groups were as follows: Group 1 - Control, Group 2 - D-gal (150 mg/kg/ s.c.), Group 3 - CA (2 mg/kg oral gavage), Group 4 - D-gal (150 mg/kg) + CA (2 mg/kg). After 2 months of injections and completion of behavioral tests, levels of glutathione, malondialdehyde, total antioxidant status (TAS) and brain-derived neurotrophic factor were measured in serum samples and prepared tissue homogenates obtained at the end of the experimental period. Cognitive functions were also evaluated using the novel object recognition and Morris water maze tests.
It was found that CA, whose effects on memory and neurological functions were examined, normalized short-long term and spatial memory functions damaged by D-gal. Changes in TAS levels were significant in the D-gal group but returned to normal with CA treatment. Additionally, BDNF levels, which decreased in the D-gal group, normalized in the D-gal + CA group, indicating a positive effect of CA on neurological functions.
In conclusion, it is important to further elucidate the effects and mechanisms of CA, which are not yet fully understood, and to uncover its potential. Therefore, more advanced dose studies are needed in biochemical processes.