Akut inme hastalarında optik sinir kılıf çapı sonografik ölçümününintrakraniyal basınç artışında tanısal değeri
The diagnostic value of optic nerve sheath diameter measurements byultrasonography in elevated intracranial pressure in stroke patients
Yazar: ALİ BATUR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ALİ KARACA
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Dünyadaki en sık 4. ölüm sebebi olan akut inmede erken dönemde klinik bozulmanın %33 sebebi beyin ödemidir. Kafa içi basınç artışı (KİBA); oküler ultrasonografi ile optik sinir kılıf çapı (OSKÇ) ölçümü yapılarak girişimsel olmayan indirekt yolla ölçülebilir. Çalışmanın amacı OSKÇ ölçümünün akut inme hastalarında oluşabilen KİBA'nda tanısal değerini araştırmaktır. 
Çalışmaya Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Servisi'ne 1 Şubat 2015 – 30 Haziran 2015 tarihleri arasında başvuran 105 akut inmeli hasta ve 50 sağlıklı birey dahil edildi. Hastaların başvuru semptomları ve fizik muayene bulguları kayıt altına alındı. Tüm hastalara yapılan sonografik bilateral OSKÇ ölçümü ile çalışma grubundaki hastaların manyetik rezonans görüntüleme ile değerlendirilen OSKÇ (MRG-OSKÇ) ölçümleri karşılaştırıldı. KİBA göstergesi olarak MRG-OSKÇ ölçümleri referans olarak kullanıldı ve MRG-OSKÇ ölçümlerinde >5,0 mm KİBA olarak kabul edildi. Çalışma grubu KİBA olan (n=47) ve KİBA olmayan (n=58) olarak ikiye ayrıldı.
Çalışmaya dahil edilen hastaların 81'i (%52,3) erkek, 74'ü (%47,6) kadın idi. Ortalama sağ/sol sonografik OSKÇ değerleri KİBA olmayan grupta 4,52 mm/4,58 mm; KİBA olan grupta ise 5,01 mm/5,03 mm olarak tespit edildi. Ortalama sağ/sol MRG-OSKÇ değerleri KİBA olmayan grupta 4,56 mm/4,61 mm; KĠBA olan grupta 5,05 mm/5,06 mm olarak hesaplandı. KĠBA tanısında sonografik OSKÇ ölçümünün sensitivitesi %95,7; spesifitesi %100, genel doğruluk değeri %91,4; kappa değeri %82,8 olarak bulundu. Sonografik OSKÇ ile MRG-OSKÇ ölçümlerinin korelasyon gösterdiği görüldü. Baş ağrısı, bilinç bulanıklığı ve kusma gibi KİBA göstergesi olabilecek bulgular KİBA olan hastalarda anlamlı olarak yüksek bulundu. Bulgulardan herhangi birinin varlığının KİBA tanısında %95,7 sensitivite; %87,9 spesifiteye sahip olduğu hesaplandı. KĠBA olan grupta KiBA olmayan gruba göre yoğun bakım ihtiyacının arttığı (%25,5/%6,9) ve özellikle MCA infarktlarının beyin ödemi (%65,7) ve artmış mortalite (%14,3) ile birliktelik gösterdiği görüldü. Eksitus olan 5 (%4,76) hastanın tamamı (%100) KİBA (+) ve MCA infarktı tanısı ile NYBÜ yatırılan hastalar olduğu görüldü. 
Sonuç olarak akut inme hastalarında sonografik OSKÇ ölçümünün KİBA tanısında yeterli, güvenilir ve pratik olduğu saptandı. Ayrıca sonografik OSKÇ ölçümünün akut inme hastalarında tedavi süreçleri, prognoz ve mortalitelerinin öngörülmesine kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Stroke is the most common 4th cause of death around the world. Due to brain edema elevated ICP is a reason of clinical deterioration in stroke patients (%33). ONSD measurement with ultrasonography is an indirect and non invasive technique to detect (elevated intracranial pressure) EICP. 
The aim of this study is to invastigate the diagnostic value of ONSD measurements in EICP in stroke patients. The paper involves data concerning a control group 50 individuals with study group of 105 patients diagnosed with acute stroke at the Adult Emergency Department of Hacettepe University between February 1,2015 and June 30,2015. Symptoms and physical examinations of the patients were recorded. We performed optic nerve ultrasonography (ONUS) to all patients and optic nerve sheat diameter (ONSD) measurements by US were compared with the results of study group MRI-ONSD measurements. MRI-ONSD measurements were used to diagnose EICP and the cut off for EICP was 5.0 mm in MRIONSD. 
The study group divided in two subgroups as EICP (n=47) and non-EICP (n=58) groups. Of the 155 patients studied, 81 (%52,3) were male and 74 were (%47,6) female. The means of ONSD by US; for non-EICP group for right and left eye were 4,52 mm/4,58 mm, for EICP group were 5,01 mm/5,03 mm. The means of MRI-ONSD for EICP group were 5,05 mm/5,06 mm and non EICP group were 4,56 mm/4,61 mm. Greater than 5,0 mm ONSD by US predicted EICP with sensitivity %95,7; specificity %100, general truth value %91,4 and kappa %82,8. The means of ONSD by US were significantly correlated with MRI-ONSD measurements. Symptoms such as headache, confusion and vomiting were significantly higher in EICP group and one of these symptoms predicted EICP with sensitivity %95,7; specificity 87,9. The intensive care requirement was increased in EICP group rather than non-EICP group (%25,5/%6,9). Especially middle cerebellar artery (MCA) infarction associated with brain edema (%65,7) and elevated mortality rate (%14,3). 5 patients (%4,76) were exitus in intensive care unit and all the patients had MCA infarction. 
As a result, ONSD measurements by US is sufficient, reliable and practical in the diagnosis of acute stroke. ICP assessment with ON-US in acute stroke patients could be used to predict treatment process, prognosis and mortality.