Retinanın iç ve dış katlarında dezorganizasyon saptanan diyabetik maküla ödemi tedavisinde anti-vasküler endotelyal büyüme faktör etkinliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the efficacy of anti-vascular endothelial growth factors in diabetic macular edema with retinal inner and outer layers disorganisation
Yazar: YILDIRIM KOCAPINAR
Danışman: UZMAN AYŞE SÖNMEZ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Makula ödemi = Macular edema ; Retina = Retina ; Vasküler endotel büyüme faktörleri = Vascular endothelial growth factors

Özet:
Amaç
Çalışmadaki amacımız optik koherens tomografi (OKT) görüntülerinde retinanın iç katmanlarında dezorganizasyonu (DRIL) ile birlikte epiretinal membran, seröz maküla dekolmanı, elipsoid zon (EZ) bozukluğu, dış limitan membran (DLM) bozukluğu veya hiperreflektif odak bulunan diyabetik maküla ödemi hastalarında anti-vasküler endotelyal büyüme faktörü (anti-VEGF) ajanları arasındaki fonksiyonel ve anatomik sonuçları karşılaştırmak, ayrıca bu hastalardaki yapılan yıllık enjeksiyon sayısı ile en iyi düzeltilmiş görme keskinliği (EDGK) ve santral maküla kalınlığı(SMK) değişimleri arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır.
Gereç ve Yöntem
Sağlık Bilimleri Üniversitesi İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniği Retina Birimi'nde, 01.03.2017-10.03.2020 tarihleri arasında takip ve tedavi edilmiş olan hastalar çalışmaya dahil edildi. Çalışmamız retrospektif, kesitsel araştırma olarak tasarlandı. Hastaların başlangıç, 3. ay, 6. ay ve 12. aylardaki kontrollerindeki tam oftalmolojik muayene kayıtları, OKT, renkli fundus fotoğrafları ve fundus fluoresein anjiyografi görüntüleri taranarak uygulanan tedaviler kayıt altına alındı. Hastalara uygulanan anti-VEGF ajanlar açısından bevasizumab, ranibizumab ve aflibersept olarak üç grupta incelendi.
Bulgular
Çalışmamıza 100 hastanın 141 gözü dahil edildi. Hastaların yaş ortalaması 58,16±8,918 idi. 100 hastanın 53'ü (%53) erkek, 47'si (%47) kadındı. Başlangıç EDGK'leri açısından 115 göz (%81,6) 0,5 ve daha az görme keskinliğine sahipti. Hastaların başlangıç EDGK ve SMK açısından üç grupta da istatistiksel açıdan anlamlı fark saptanmadı. Başlangıç ile 12. aydaki EDGK ve SMK değişimi açısından üç grupta da istatistiksel anlamlı fark saptanmamıştır (p>0,05). Ancak 12. aydaki SMK değişimi açısından aritmetik olarak ranibizumab ve aflibersept lehine sonuçlar saptandı. Hastalarda EZ ve DLM bozukluğu olması ile 12. aydaki EDGK değişimi arasında negatif bir korelasyon saptandı (sırasıyla r:0,45 p<0,001, r:0,32 p<0,001). 5'ten fazla enjeksiyon sayısı ile başlangıçtan 12. aya kadar olan EDGK değişimi ile korelasyon saptanmazken SMK değişimi ile pozitif korelasyon saptandı (sırasıyla r:0,147 p=0,082, r:-2,35 p=0,005).
2
Sonuç
Diyabetik retinopatisi olan hastaların tedavisinde kullanılmakta olan anti-VEGF ajanlar arasında, başlangıçta DRIL saptanması durumunda EDGK ve SMK değişimi açısından istatistiksel anlamlı sonuca ulaşılamadı ancak ranibizumab ve afliberseptin bevasizumaba aritmetik üstünlük sağladığı saptandı. Ayrıca 5 kez ve üstünde tedavi alanlarda anatomik açıdan daha iyi sonuç elde edildi.
Anahtar Kelimeler
Diyabetik retinopati, diyabetik maküler ödem, hiperreflektif odak, intravitreal enjeksiyon, retina iç ve dış katmanların dezorganizasyonu

Abstract:
Aim
Our aim in this study is to compare the effectiveness of treatment between anti-vascular endothelial growth factor (anti-VEGF) agents in diabetic macular edema (DME) patients with disorganisation of retinal inner layers (DRIL) in optical coherence tomography (OCT) with or without epiretinal membrane, serous macular detachment, ellipsoid zone (EZ) disorder, external limiting membrane (ELM) disorder or hyperreflective foci. In addition, to reveal the relationship between the annual number of injections administered in these patients and the changes in best corrected visual acuity (BCVA) and central macular thickness (CMT).
Patients and Methods
Patients who were followed up and treated in the Retina Unit of Health Sciences University Istanbul Fatih Sultan Mehmet Training and Research Hospital Ophthalmology Clinic between 01.03.2017-10.03.2020 were included in the study. Our study was designed as a retrospective, cross-sectional study. The complete ophthalmologic examination records, OCT images, color fundus photographs, and fundus fluorescein angiography images were scanned at the beginning, 3rd-month, 6th-month, and 12th-month follow-up, and the treatments applied were recorded. In terms of anti-VEGF agents administered to the patients were examined in three groups: bevacizumab, ranibizumab, and aflibercept.
Results
141 eyes of 100 patients were included in our study. The average age of the patients was 58.16 ± 8.918. 53 (53%) of the patients were male and 47 (47%) were female. In terms of initial BCVA, 115 eyes (81.6%) had a BCVA of 0,5 or less. There was no statistically significant difference between the three groups in terms of initial BCVA and CMT. There was no statistically significant difference between the three groups in terms of the change in BCVA and CMT at the beginning and the 12th month (p> 0.05). However, arithmetically, results in favor of ranibizumab and aflibercept were found in terms of the change in CMT at 12 months. There was a negative correlation
4
between the presence of EZ and ELM disorders in patients and the change in BCVA at 12 months (r: 0.45 p <0.001, r: 0.32 p <0.001, respectively). With the number of injections more than 5, there was no correlation with the change in BCVA from the beginning to the 12th month, but a positive correlation was found with the change in CMT (r: 0.147 p = 0.082, r:-2.35 p = 0.005, respectively).
Conclusion
In conclusion, no statistically significant difference was found between ranibizumab, aflibercept and bevacizumab in terms of changes in BCVA and CMT in the treatment of DME patients with DRIL.
In addition, we have shown that anatomically better results were obtained in those who had 5 or more injections, although not in terms of BCVA.
Keywords
Diabetic retinopathy, diabetic macular edema, hyperreflective foci, intravitreal injection, retinal inner and outer layers disorganisation