Kahramanmaraştaki lise öğrencilerinin viral hepatitlerle ilgili bilgi düzeyleri ve farkındalıkları
Knowledge level and awareness of visa hepatites of HIGH school students in Kahramanmaras
Yazar: SEVDE NUR GÜNEŞ PALAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CELAL KUŞ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Farkındalık = Awareness ; Hepatit = Hepatitis ; Hepatit-viral-insan = Hepatitis-viral-human ; Kahramanmaraş = Kahramanmaraş ; Lise öğrencileri = High schools students

Özet:
Amaç: Çalışmamız, Kahramanmaraş ilinde lise öğrenimi almakta olan öğrencilerin viral hepatitlerle ilgili bilgi düzeylerini ölçmek, farkındalıklarını artırmak ve buna uygun tutum ve davranışlar geliştirmelerini sağlamak amacıyla planlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız 2020 01 Ocak- 31 Mart aylarında gerçekleştirilmiştir. Araştırmamıza 1101 öğrenci katılmıştır. Çalışmamız, tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışmadır. Literatür taraması sonucu oluşturulmuş, sosyodemografik özellikleri de içeren toplam 42 soruluk anket formları ön test-son test şeklinde eğitim öncesinde ve eğitimden bir hafta sonra, sınıf ortamında, araştırmacıların gözetiminde öğrencilere uygulanmıştır. Bilgi soruları; viral hepatitlerle ilgili genel bilgiler, hastalığın bulaşma yolları, hastalık için risk teşkil eden gruplar, hastalığın seyri ve korunma yollarına yönelik bilgileri ölçmek üzere hazırlanmıştır. Araştırmada, iki düzeyli grupların karşılaştırılmasında bağımsız örneklemler için t-testi, üç ve üzeri düzeyli gruplarda karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmıştır. Sürekli değişkenler arasındaki ilişkilerin incelenmesinde Pearson korelasyon analizi, kategorik değişkenler arasındaki ilişkilerin incelenmesinde ise Ki Kare analizi yapılmıştır. Bütün analizler SPSS.23 programında yapılmış ve istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırmanın ilk ölçümüne 737'si (%66,9) kadın, 364'i (%33,1) erkek olmak üzere toplam 1101 lise öğrencisi dâhil edilmiştir. Kadınların genel bilgi puan ortalaması, erkeklerin ortalamasına göre anlamlı derecede yüksektir (p<0,001). Ailesinde sağlık çalışanı olan katılımcıların genel bilgi puanları ortalaması, olmayanlara göre anlamlı derecede yüksektir (p = 0,045). Aşı yaptıran katılımcıların genel bilgi, bulaşma ve korunma yolları ile ilgili bilgi puanları, yaptırmayanlara göre anlamlı derecede yüksektir (p<0,001). Daha önce hepatit hastalığını duyan ve bilgi alan
katılımcıların bilgi puanı ortalaması, duymayanlara göre anlamlı derecede yüksektir (p < 0,001).
Sonuç:Kahramanmaraş ilindeki lise öğrencilerinin viral hepatitlerle ilgili bilgi düzeyleri yetersizdir. Bu nedenle, ilkokul ve liselerde sağlık konusunda verilen eğitimlerin artırılması gereklidir. Öğrencilere hepatitlerin bulaşma yolları, hastalıktan korunma ve aşılanmanın önemi, hastalığın komplikasyonları ve tedavi seçenekleri konusunda eğitimler verilmelidir. Ek olarak, okul aşılama programlarının artırılması hem toplum sağlığı açısından hem de enfeksiyonların önüne geçilmesi açısından büyük önem taşır.

Abstract:
Objective: Our study is planned to measure the knowledge level of viral students who are studying high school in Kahramanmaraş province, to increase their awareness and to develop appropriate attitudes and behaviors accordingly.
Material and Method: Our study was carried out in January 1 and March 31, 2020. 1101 students participated in our research. Our study is a descriptive and cross-sectional study. The questionnaire forms with a total of 42 questions including sociodemographic features, which were created as a result of the literature review, were applied to the students in the classroom environment, under the supervision of the researchers, before and after the training. Information questions; It is prepared to measure general information about viral hepatitis, ways of transmission of the disease, groups that pose a risk for the disease, course of the disease and ways of prevention. In the research, t-test was used for comparing two-level groups, and one-way analysis of variance (ANOVA) was used for comparing groups with three-level levels. Pearson correlation analysis was used to examine the relationships between continuous variables, and Chi-square analysis was performed to examine the relationships between categorical variables. All analyzes were done in SPSS.23 program and statistical significance level was accepted as p <0,05.
Results: In the first measurement of the research, a total of 1101 high school students, 737 (66,9%) of whom were women and 364 (33,1%) of them, were included. The general knowledge point average of women is significantly higher than the average of men (p <0,001). The average of general knowledge scores of the participants who are healthcare workers in their families is significantly higher than those who are not (p = 0,045). General knowledge, knowledge and transmission routes of the vaccinated participants were significantly higher than those who did not (p <0,001). Participants
who heard and received information about hepatitis previously had a higher mean score than those who did not (p <0,001).
Conclusion: High school students in Kahramanmaraş have insufficient knowledge about viral hepatitis. For this reason, it is necessary to increase the education on health in primary and high schools. Students should be trained on the ways of transmission of hepatitis, the importance of prevention and vaccination, complications of the disease and treatment options. In addition, increasing school vaccination programs is crucial for both public health and preventing infections.
Keywords: Wıth Vıral Hepatıtes, Informatıon, Awareness