Genel üretim maliyeti sapmalarının yeni üretim yöntemleri çerçevesinde stratejik yönetim muhasebesi açısından analizi, değerlendirilmesi ve raporlanması
Analysis, evaluation and repoting of variance of overhead cost with frame of new production methods and from the view of strategic management
Yazar: SERKAN TERZİ
Danışman: PROF. DR. MEHMET ÖZKAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu tez çalışmasının konusu, genel üretim maliyeti sapmalarının yeni üretim yöntemleri çerçevesinde, stratejik yönetim muhasebesi açısından analizi, değerlendirilmesi ve raporlanmasıdır. Çalışmanın amacı ise, teknolojik yatırımlar sonucunda üretim maliyeti içindeki payı ve önemi artan genel üretim maliyetine ilişkin sapmaların geleneksel ve yeni üretim ortamında analiz edilmesidir.Çalışmada, genel üretim maliyeti sapmaları, geleneksel ve yeni üretim ortamında kullanılan yöntemler açısından incelenerek karşılaştırması yapılmıştır. Yapılan bu karşılaştırma sonucunda, geleneksel sapma analizinin standart maliyetler ile fiili maliyetler arasındaki sapmaları anlamlı bir biçimde açıklamadığı ve yöneticilerin alacakları kararlarda kullanışlığını yitirdiği görülmüştür. Bunun nedeni ise, genel üretim maliyeti sapmalarında faaliyet hacmi olarak direkt işçilik saatinin kullanılmasıdır. Yeni üretim ortamında robotların üretimde kullanılması sonucunda direkt işçiliğin payı azalmış olup, sabit bir nitelik kazanır hale gelmiştir. Bundan dolayı DİS, genel üretim maliyetini temsil eden bir faaliyet hacmi olmaktan çıkmıştır.Geleneksel sapma analizindeki eksikliklerin giderilmesi amacıyla faaliyet tabanlı sapma analizi ve tam zamanında üretim sistemine göre sapma analizleri uygulamaya konuluştur.Beş bölümden oluşan çalışmanın, ikinci bölümünde maliyet ve rapor kavramları açıklanmış, üçüncü bölümünde stratejik yönetim muhasebesi açısından yeni üretim ortamı ve yöntemleri değerlendirilmiştir. Dördüncü bölümde, genel üretim maliyeti sapma analizi yapılmıştır. Beşinci bölümde ise, çalışmada yararlanılan kaynaklar sunulmuştur.

Abstract:
The task of that study is analysis, evaluation and reporting of variance of overhead costs with the frame of new production methods and from the view of strategic management accounting. The purpose of study is analysis of variance of overhead cost which importance increase as a result of technological investments.In the study general production costs variance is analyzed from the view of methods which are used in the traditional and new production areas and a comparison is made. The result of comparison mentions that traditional variance analysis cannot explain the variance between the calculation and costs, because of that usability of traditional variance analysis get lost in the decision of managers. The reason of that is direct labor hour is used as an activity volume in the overhead cost variances. In the new production areas robotics is used and direct labor hour proportion decreases, nearly it becomes fixed. From now on direct labor hour cannot represent overhead cost.In order to recover the missing points of traditional variance analysis, new analyses are made in the form of activity based and just in time production systems.Study consist of five parts, in the second part cost and report concept, in the third part new production areas and methods are evaluated from the view of strategic management accounting, in the fourth part general production cost variance analysis are made, in the last part resources are demonstrated which are used in the study.