İdyopatik parkinson hatalığında depresyon, anksiyete ve kognitif durum
Depression, anxiety and cognitive status in idiopathic parkinson's disease
Yazar: OYA ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. FAHRİYE FERİHA ÖZER
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2006
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
AMAÇ: İdyopatik Parkinson hastalığı, hem motor hem de non-motor belirtilerden oluşan dejeneratif nörolojik bir hastalıktır. Kognitif bozukluk, depresyon ve anksiyete Parkinson hastalığında görülen en yaygın non-motor semptomlar arasındadır. Bu çalışmanın amacı, Parkinson hastalarında depresyon ve anksiyete ile spesifik kognitif bozukluklar arasında bir ilişki olup olmadığını araştırmaktır. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya 65 idyopatik Parkinson hastası dahil edildi. Hastalık şiddetini değerlendirmek için Bileşik Parkinson Hastalığı Değerlendirme Ölçeği (BPHDÖ), hastalık evrelemesi için Hoehn-Yahr skalası kullanıldı. Depresyon ve anksiyete semptomları Hamilton Depresyon Ölçeği (HAM-D) ve Hamilton Anksiyete Ölçeği (HAM-A) kullanılarak değerlendirildi. Katılımcılara kognitif değerlendirme için kısa mental durum değerlendirme testi, Wisconsin kart eşleme testi, saat çizme testi, stroop renk-kelime testi, verbal akıcılık testi, Benton yüz tanıma testi, Benton çizgi yönünü belirleme testi, sözel bellek süreçleri testi ve Wechsler bellek ölçeği uygulandı. HAM-D ve HAM-A puanlarına göre katılımcılar üç gruba ayrıldı. Gruplar klinik, demografik özelliklere ve nöropsikolojik test puanlarına göre karşılaştırıldı. BULGULAR: Yirmialtı hastada (%40) depresyon, 43 hastada (%66,2) anksiyete semptomları mevcuttu. Hastalarda depresyon ve anksiyete birlikteliği ise %38,5 oranında saptandı. HAM-D ve HAM-A'ya göre depresyon ve anksiyetesi olmayan 21 hasta kontrol grubuna, depresyonu olan 26 hasta depresyon grubuna, anksiyete saptanıp depresyonu olmayan 18 hasta anksiyete grubuna dahil edildi. Kontrol grubuna kıyasla, depresif Parkinson hastalarında bellek, yürütücü işlevler ve visyospasyal fonksiyonlarda bozulma saptandı (p <0.05). Anksiyetesi olan grupta ise kontrol grubuna kıyasla spesifik bir kognitif alanda anlamlı farklılık saptanmadı. SONUÇ: Çalışmamızda, depresyonu olan Parkinson hastalarında bellek, visyospasyal ve yürütücü işlevlerle ilişkili hafif kognitif bozukluk saptadık. Bu bulgular, Parkinson hastalığında kognitif bozukluk ve depresyonun fizyopatolojisinde kesişen alanlarla ilişkili olabilir. Parkinson hastalarında kognitif bozuklukların tanı ve tedavisinde depresyonun kognitif performansa katkısının değerlendirilmesi önemlidir. Ayrıca bu hastalarda kognitif bozukluk olmadan sadece depresyon tespit edildiğinde de kognitif bozukluk gelişimi açısından dikkatli olunması gerekmektedir.

Abstract:
AIM: Idiopathic Parkinson's disease is a degenerative neurological disease that consists of both motor and non-motor symptoms. Cognitive impairment, depression and anxiety are among the most common non-motor symptoms seen in Parkinson's disease. The aim of this study was to investigate whether there is an association between depression and anxiety and specific cognitive disorders in Parkinson's patients. MATERIALS AND METHODS: Sixty-five idiopathic Parkinson's patients were included in the study. The Unified Parkinson's Disease Rating Scale (UPDRS) was used to assess disease severity, and stage of disease was categorized according to the Hoehn-Yahr scale. Depression and anxiety symptoms were evaluated using the Hamilton Depression Scale (HAM-D) and the Hamilton Anxiety Scale (HAM-A). For cognitive investigation in participants, short mental state assessment test, Wisconsin card matching test, clock drawing test, stroop color-word test, verbal fluency test, Benton face recognition test, Benton line direction determination test, verbal memory processes test and Wechsler memory scale were applied. Participants were divided into three groups based on their HAM-D and HAM-A scores. The groups were compared based on demographic characteristics and neuropsychological test scores. RESULTS: Twenty-six patients (40%) had depression, and 43 patients (66.2%) had anxiety symptoms. Coexistence of depression and anxiety was found in 38.5% of the patients. According to HAM-D and HAM-A, 21 patients without depression and anxiety were included in the control group, 26 patients with depression were included in the depression group, and 18 patients with anxiety and without depression were included in the anxiety group. Significant impairment of memory, executive functions, and visiospacial functions was found in depressed Parkinson's patients compared to the control group (p <0.05). There was no significant difference in a specific cognitive area in the group with anxiety  compared to the control group. CONCLUSİON: In our study, we found mild cognitive impairment associated with memory, visiospatial and executive functions in depressed Parkinson's patients. These findings may be associated with intersecting areas in the physiopathology of cognitive impairment and depression in Parkinson's disease. It is important to evaluate the contribution of depression to cognitive performance in the diagnosis and treatment of cognitive disorders in Parkinson's patients. In addition, it is necessary to be careful in terms of the development of cognitive disorders in these patients when only depression is detected without cognitive impairment.