Predatör akar Neoseiulus californicus McGregor (Acari: Phytoseiidae) popülasyonlarında pirimicarb direnci ve asetilkolinesteraz mutasyon ilişkisi
Relationship of pirimicarb resistance and acetylcolinesterase mutation in predator akar Neoseiulus californicus (Acari: Phytoseidae) populations
Yazar: TUBA ALBAYRAK
Danışman: DOÇ. DR. SİBEL YORULMAZ
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Predatör akar Neoseiulus californicus McGregor (Acari: Phytoseiidae) üretim alanları içerisinde fitofag akarların kontrolünde kullanılan önemli bir doğal düşmandır. Ancak bitkisel üretimde aşırı insektisit uygulamaları biyolojik mücadelede başarı şansınız azaltmaktadır. Bununla birlikte bazen av ve avcı aynı mekanizma ile insektisitlere karşı direnç geliştirebilmektedir. Bu tez çalışmasında predatör akar N. californicus'da pirimicarb etken maddeli insektisite karşı direnç gelişimi, asetilkolinesteraz (AChE) enzim aktivitesi ve hedef bölgedeki mutasyon ilişkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla N. californicus' un seleksiyon ve arazi popülasyonlarında pirimicarb direnç düzeyleri yaprak disk-ilaçlama kulesi yöntemi ile belirlenmiştir. Bioassay denemeler 7 doz +1 kontrol olacak şekilde ve 3 tekerrürlü olarak kurulmuş ve bu işlem için N. californicus' un en hassas dönemi olan larva dönemi kullanılmıştır. Ölü-canlı sayımları 7. günün sonunda yapılmış ve direnç oranları belirlenmiştir. N. californicus'un seleksiyon popülasyonında 68.8 kat, arazi popülasyonlarında ise 2.4 ile 27 kat arasında pirimicarb direnci belirlenmiştir. Tezde tüm N. californicus popülasyonlarında AChE enzim aktiviteleri hassas popülasyona göre yüksek bulunmuştur. Seleksiyonu gerçekleştirilen ve araziden toplanan tüm popülasyonlarda pirimicarb direnci ile bağlantılı olabileceği düşünülen F331W mutasyonu ilk defa N. californicus predatör akarında tespit edilmiştir.

Abstract:
The predatory mite Neoseiulus californicus McGregor (Acari: Phytoseiidae) is an important natural enemy used in the control of phytophagous mites in production areas. However, the surplus in insecticide applications in plant production reduces the chance of success in biological control. In this study, it was aimed to determine the development of resistance against pirimicarb active ingredient insecticide, acetylcholinesterase (AChE) enzyme activity and mutation in the target site in the predator mite N. californicus. For this purpose, pirimicarb resistance levels of N. californicus in selection and field populations were determined by leaf disc-spraying tower method. Bioassay trials were established with 7 doses + 1 control and 3 replications, and the larval stage, which is the most sensitive stage of N. californicus, was used for this procedure. Dead-alive counts were made at the end of the 7th day and resistance rates were determined. Pirimicarb resistance of N. californicus was determined between 68.8 times in the selection population and between 2.4 and 27 times in the field populations. In the study, AChE enzyme activities were found to be higher in all N. californicus populations compared to the sensitive population. F331W mutation, which is thought to be associated with pirimicarb resistance, was first detected in N. californicus predator mite in all populations selected and collected from the field in the study.