Alternatör arızalarının zeki denetim teknikleri ile gerçek zamanlı tespit edilmesi
Real time detection of alternator failures using intelligent control techniques
Yazar: MURAT UÇAR
Danışman: DOÇ. DR. MAHMUT ÖZER
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Elektronik Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Bilim ve Teknoloji = Science and Technology

Özet:
Günümüz araçlarında ?arj sistemi olarak dinamolar yava? yava? terk edilmekte ve bunların yerini alternatörler almaktadır. Alternatör mekanik enerjiyi alternatif akıma çeviren elektromekanik bir aygıttır. Alternatörlerin üstün tarafı rölanti devrinde bile ?arj edilebilmeleri ve çıkı? akımlarının daha fazla olmasıdır. Ayrıca diyotlar sayesinde alternatif akım doğru akıma çevrilebilmektedir. Alternatörler modern araçlarda ki ?arj sisteminin ana bile?enidir.Alternatörler doğru akım elde etmek için gereken çeviriciye sahip olmadıklarından doğru akım üreteçlerine göre daha basit, hafif ve dayanıklıdırlar. Bu dayanıklılıkları sayesinde daha yüksek hızlarda çalı?abilirler. Böylece alternatörler motor hızının iki katı hızda dönebilir, buda alternatörün rölantideki çıkı? gücünü artırır.1960?lardan sonra yarı iletken diyotların ucuza bulunabilmesi ile birlikte otomobil üreticileri doğru akım üreteçleri yerine alternatörleri kullanmaya ba?ladılar.Zeki denetim teknikleri, insan aklı tarafından üretilen dilsel metodolojilerin denetim sistemlerine uygulanması ile olu?maktadır. Geleneksel denetim algoritmalarından farklı olarak birçok çe?idi mevcuttur. Her bir denetim tekniği diğer tekniklerle birle?ik olarak kullanılarak farklı sistemler için eniyileme çalı?maları da yapılmaktadır.Bu çalı?mada bulanık mantık ve yapay sinir ağı kullanılarak alternatörde hata tespiti yapılmaktadır. Bu hatalar çift diyot arızası, a?ırı akım çekilmesi, a?ırı gergin kayı?, gev?ek kayı?, gev?ek fırça, sargılar arası kısa devre, regülatör arızası, rotor sargısında tek kopuk, rotor sargısında iki kopuk, tridiyot ucu kopuk ve tridiyot kısa devre arızasıdır. Hataları bulmak için, akım, akü gerilimi, alternatör gerilimi ve alternatör devir sayısı ölçülür. Bu değerlere göre bir zeki sistem çıkarımı yapılarak alternatör hata tespiti sınıflandırması yapılır.

Abstract:
On todays vehicles, dynamos are being left gradually and alternators take the turn instead for charging systems. Alternator is an electromechanical device which converts mechanical energy into electrical energy. Superior feature of alternators is that they can be charged on idling epoch and they have more output current. On the other hand by using diodes alternative current can be converted into direct current. Alternators are the main component of the charging system on modern vehicles.Becuse of the alternators haven?t got any converter to obtain the direct current, they are much simpler, lightweight and durable than direct current generator. Because of this properties they can work higher speeds. So that alternators can be turn at twice the speed of the engine and this increases the alternators? output power in the idle speed. After 1960 with the cheaper semiconductor diodes, automobile manufacturers began to use the alternator instead of direct current generators.Intelligent control techniques occur with the linguistic methodologies which produced by human mind apply to the control systems. Unlike traditional control algorithms of various types are available. They do optimization studies for the different types of systems with use each of the control techniques combined with other techniques.In this study, alternator failures are detected using fuzzy logic and artificial neural network. These are double diode failure, excessive current, excessive stretch belt, loose belt, loose brush, regulator failure, short circuit on coils, one broken connection on rotor coil, two broken connection on rotor coil, broken connection on tridiode and tridiode short circuit . For detecting the failures, accumulator current, accumulator voltage, alternator voltage and the epoch number of the alternator is measured and alternator failure detection classification is implemented by designing an intelligent system inference according to these measured values.