Marmara denizi havzası kirlilik yükleri araştırması
The pollutants accumulated in the Marmara sea basin
Yazar: SEVCAN ÖZGÜR
Danışman: PROF.DR. MEHMET KARPUZCU
Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Hızlı nüfus artışı, plansız kentleşme ve sanayileşme sonucu doğal kaynaklartükenmeye başlamış, ciddi çevre kirliliği sorunları ortaya çıkmıştır. Ekonomikfaktörlerin ön plana çıkıp arazilerin yanlış ve amaç dışı kullanılması bir çok çevreproblemini de beraberinde getirmiştir. Yaklaşık 73.000 km2 lik yüzölçümüyle Türkiyeyüzölçümünün % 8,5`ini kaplayan Marmara Bölgesi'de ülke genelindeki en yükseknüfus yoğunluğuna sahip bölge olup başlıca sanayi bölgesidir.Bu çalışmada, Marmara Bölgesinde arazi kullanım durumu ve buna bağlıolarak kirletici özelliklerine göre sanayi dağılımının incelenmesi, ayrıca, Marmaradenizi havzasına gelen kirleticilerin incelenerek problemlerin belirlenmesi söz konusukirliliğin kontrol altına alınıp, kaynakların en etkin şekilde kullanılması ve çözümleraranması amaçlanmaktadır.Projede, Marmara Denizi havzasında, yerleşimden, endüstriden, tarımalanlarından, akarsulardan kaynaklanan kirletici içerikleri ve yükleri araştırılmış,kirletici karakterizasyonları ve miktarlarının tespiti yapılmıştır.Kirlilik yükü dağılımı incelendiğinde, Marmara Denizi havzasındaki KOIyükünün büyük çoğunun yerel yönetimlere ait evsel ve evsel nitelikli atıksudeşarjlarından kaynaklandığı diğer önemli bir bölümünün ise dereler vasıtasıylageldiği görülmüştür. Toplam askıda katı madde yükünün büyük kısmının yine derelerile taşındığı belirlenmiştir. Derelerden kaynaklanan kirlilik yükünün yüksek olmasıgeçtikleri bölgedeki birçok sanayi tesisinin yükünü Marmara Denizine taşıdığınıgöstermektedir. Toplam azot ve toplam fosforun kirletici kaynağa göre dağılımıincelendiğinde, toplam azot'un çoğunluğunun evsel ve evsel nitelikli kaynaklardan,Toplam Fosforun çoğunluğunun ise dereler vasıtasıyla Marmara Denizi Havzasınageldiği tespit edilmiştir.

Abstract:
As a result of the rapid population growth, urban sprawl and industrialization,natural resorces have been exhausted and serious environmental polution problemshave arised. Depending on the economical factors, usage of the lands out of purposeand in a wrong way has brought out countless environmental problems. With itsapproximately 73.000 km2 surface, covering % 8,5 of the Turkey?s general surface,Marmara Region has the highest population density and is the most importantindustrial region.In this project, it is aimed to examine the area usage in the Marmara Regionand to examine the distribution of the industry according to the pollutants features inview of the area usage. In addition to this, it is intended to determine theenvironmental problems by examining the pollutants accumulated in the Marmara Seabasin and to find solutions to control the said pollution and to use the resources in aneffective way.İn this project, the cantents and the burdens of the pollutants produced bysettlement areas, industry, agricultural areas and rivers in the are investigated andcharacterizations and the amount of the pollutants are determined.When polution burden examined, it is seen that, more than half of the burden ofthe chemical oxygen need in the Marmara Sea Basin is sourced by the release ofhouse based water disposal by the local administrations, and the other of the totalsuspended solid material burden is transmitted also by the streams. High ratio of thepolution burden transmitted by the streams shows that the streams transmit theburdens of the many industrial establishments settled around these streams to theMarmara Sea. When the distribution of the total nitrogen and phosphor examinedaccording to the polutant sources, it is determined that the most of the total nitrogen isproduced by the house based sources, and the most of the total phosphor is beingtransmitted by the streams to the Marmara Region basin.