İnflamatuvar bağırsak hastalığı tedavisinde biyolojik ajan kullanım oranları ve tedavi etkinliğinin değerlendirilmesi
Biological agent usage rates and evaluation of treatment efficacy in the treatment of inflammatory bowel disease
Yazar: DUDU MERVE DURAK ANŞİN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN AHMET TEZEL
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Adalimumab = Adalimumab ; Biyolojik aktivite = Biological activity ; Crohn hastalığı = Crohn disease ; Golimumab = Golimumab ; Kolit-ülseratif = Colitis-ulcerative ; Sertolizumab = Sertolizumab ; Tedavi = Treatment ; Vedolizumab = Vedolizumab ; İnflamatuar bağırsak hastalıkları = Inflammatory bowel diseases ; İnfliximab = Infliximab

Özet:
Çalışmamızda Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı, Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda 2015-2021 yılları arasında takip edilen; 211 Crohn Hastalığı tanılı olgunun %34'ü (73 hasta), 453 ülseratif kolit tanılı hastanın %7'sinin (32 hasta) biyolojik ajan tedavisi aldığını saptadık.   Bu olgulardan en az 6 ay süreyle takip edilmiş toplam 52 hastada crohn hastalığı, 22 hastada ülseratif kolit olmak üzere 74 inflamatuvar bağırsak hastalığı tanılı hasta çalışmaya katıldı ve tedaviye yanıtları değerlendirildi. Tedaviye yanıt açısından değerlendirilen kriterler klinik ve endoskopik aktivasyon skorlamaları, inflamatuvar biyobelirteçler olan c-reaktif protein, eritrosit sedimentasyon hızı, albümin ve tam kan sayımından oluşmaktaydı.
Crohn hastalığı tanılı hastaların tedavi öncesi ve sonrası hastalık aktivitesinin belirlemesinde, klinik skorlama için Crohn Hastalığı Aktivite İndeksi, endoskopik değerlendirmede Basit Endoskopik Skor kullanılmıştır. Ülseratif kolit için klinik skorlamada hastalığın şiddetini belirlemede Truelove -Witts Sınıflaması, klinik ve endoskopik yanıt değerlendirmede Mayo Endoskopik Subskoru kullanılmıştır. Biyolojik ajan tedavisi başlanmadan önceki aktivite skorları ve tedavi sonrası skorlar karşılaştırılarak tedaviye yanıt etkinliği değerlendirildi.
Hastalık tanı yaşları crohn hastalığında 28 yıl (min-maks:11-53), ülseratif kolitte 33,5 yıl(min-maks:16-60) olarak hesaplandı. Crohn hastalığında kadın/erkek oranı 0,85, ülseratif kolitte kadın/erkek oranı 0,37 olarak bulundu. Çalışmamızda crohn hastalığında biyolojik ajan tedavisi sonrası klinik olarak remisyon oranı %85,4 (41 hasta), endoskopik olarak remisyon oranı %47,4 (18 hasta) saptandı. Ülseratif kolitte klinik olarak remisyon oranı %77,3 (17 hasta), endoskopik remisyon oranı %31,6 (6 hasta) saptandı.
Hastalık aktivitesiyle ilişkileri değerlendirilen laboratuvar parametlerinde tedavi sonrası c-reaktif protein, eritrosit sedimentasyon hızı ve trombosit sayısında düşüş, hemoglobin ve albümin değerlerinde artış görülmüştür. Bulunan bu değerlendirmeler hem crohn hastalığı hem de ülseratif kolit için anlamlı saptanmıştır.
Sonuç olarak, çalışmamızda orta ve şiddetli inflamatuvar bağırsak hastalıklarında biyolojik ajan tedavisinin etkin ve güvenilir olduğu gösterilebilmiştir.

Abstract:
In this study, patients followed in Trakya University Faculty of Medicine, Department of Internal Diseases, Gastroenterology Department between 2015-2021; we found that 34% (73 patients) of 211 Crohn's Disease patients and 7% (32 patients) of 453 Ulcerative Colitis patients received biologic agent treatment. Among these cases, 74 patients with inflammatory bowel disease, 52 of whom were diagnosed with Crohn's Disease and 22 patients with Ulcerative Colitis, who were followed up for at least 6 months, were included in the study and their response to treatment was evaluated. Criteria evaluated for response to treatment consisted of clinical and endoscopic activation scores, inflammatory biomarkers c-reactive protein, erythrocyte sedimentation rate, albumin, and complete blood count.
Crohn's Disease Activity Index was used for clinical scoring and Simple Endoscopic Score was used for endoscopic evaluation in determining disease activity before and after treatment in patients with crohn's disease. In clinical scoring for ulcerative colitis, the Truelove-Witts Classification was used to determine the severity of the disease, and the Mayo Endoscopic Subcore was used for clinical and endoscopic response evaluation. The effectiveness of response to treatment was evaluated by comparing the activity scores before the initiation of the biologic agent treatment and the scores after the treatment.
Disease diagnosis ages were calculated as 28 years (min-max: 11-53) in Crohn's Disease and 33.5 (min-max: 16-60) in Ulcerative Colitis. The female/male ratio was found to be 0.85 in Cohn's Disease and 0.37 in Ulcerative Colitis. In our study, the clinical remission rate after biologic agent treatment in Crohn's Disease was 85.4% (41 patients), and the endoscopic remission rate was 47.4% (18 patients). The clinical remission rate in ulcerative colitis was 77.3% (17 patients), and the endoscopic remission rate was 31.6% (6 patients).
In the laboratory parameters whose relations with disease activity were evaluated, a decrease in c- reactive protein, erythrocyte sedimentation rate and thrombocyte counts, and an increase in hemoglobin and albumin values were observed after treatment. These evaluations were found to be significant for both Crohn's disease and ulcerative colitis.
In conclusion, our study showed that biologic agent therapy is effective and safe in moderate and severe Inflammatory Bowel Disease.