Kent planlamada yetki sorunu; Üsküdar örneği
Authority problem in city planning; The case of Üsküdar
Yazar: ELİF TAGRİVERDİ
Danışman: DOÇ. DR. PELİN PINAR GİRİTLİOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yerel Yönetimler Kent ve Çevre Çalışmaları Ana Bilim Dalı / Yerel Yönetimler, Kent ve Çevre Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Belediyeler = Municipalities ; Kent planlama = Urban planning ; Planlama = Planning ; Yerel yönetimler = Local administrations ; Yetki = Authority ; Yetki kullanımı = Exercise of authority ; İstanbul-Üsküdar = İstanbul-Üsküdar

Özet:
Kent planlama; yaşadığımız kentlere görüntüsünü kazandıran, mekâna biçim veren, yasal mevzuatla kenti değiştirerek veya geliştirerek yeniden üreten; kentsel konut, sanayi, ticaret ve kamusal mekânlara doğrudan müdahale etmenin bir yöntemidir. Kent planlama kentsel ihtiyaçlara cevap üreterek, kentlilerin; daha sağlıklı, daha dayanıklı, daha yeşil, ulaşım imkânlarının daha kolay olduğu kentlerde yaşamalarını sağladığı ölçüde bir amaç; sermayenin faklı amaçlarını gerçekleştirmek için ise, bir araçtır. Kent planlama; sosyal ve toplumsaldır ama en çok da siyasidir.
Bu nedenle bu tezde, kente planlama tercihleri ile yön veren yereldeki ve merkezdeki aktörlerin mevzuatta dağınık, parça parça halde bulunan planlamaya ilişkin yetkileri bir bütünsel içinde ele alınıp incelenmiştir. Kentsel mekânda planlamada yetkinin çakışan ve çatışan durumları gözler önüne serilerek bu durumun kentte birbiriyle uyumsuz planlara, kent kimliği ve kentsel ihtiyaçlara cevap veremeyen planlama anlayışına yol açtığı üzerinde durulmuştur. Kentsel alan, planlamada yetkisinin ister çatıştığı ister çakıştığı isterse de bunlar olmaksızın planlama yetkisinin aktörlere dağılımı, yetkinin kullanılması, yasal dayanakların uygunluğu açısından yetki planlamada başlı başına bir sorun olarak görülmüştür çalışmada, bu sorunun büyüklüğü yer yer yargı kararları ile desteklenmiştir. Özellikle 2018 sonrası Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ile değişen planlama yetkilerinin eski ve yeni durumlarına yer verilmeye çalışılarak karşılaştırmalı analiz yapılmıştır.
Planlamada yetki sorunu Üsküdar ilçesinde planlamada yetkili aktörlerin incelenmesi ile somutlaştırılıp planlamada yetkili aktörlere ve planlamada yasal olarak yetkisi olmasa da gerek meslek gerek uzmanlık ya da akademik alanı planlamayla ilgili aktörlerden konuya ilişkin değerlendirmelerini içeren mülakat uygulanmıştır.

Abstract:
Urban planning; giving the city we live in its appearance, shaping the space, reproducing the city by changing or improving it with legal legislation; it is a method of directly intervening in urban housing, industry, commerce and public spaces. Urban planning is a goal to the extent that it enables citizens to live in cities with healthier, more durable, greener and easier transportation by responding to urban needs; It is a tool for achieving different goals of capital. Urban planning; it is social and social, but most of all it is political. 
For this reason, in this thesis, the authorizations of local and central actors who direct the city with their planning preferences, which are scattered and fragmented in the legislation, are examined and examined in a holistic manner. By revealing the conflicting and conflicting situations of authority in planning in urban space, it is emphasized that this situation leads to incompatible plans in the city, urban identity and planning understanding that cannot respond to urban needs. The urban area has been seen as a problem in power planning in terms of the distribution of planning authority to the actors, the use of the authority, the suitability of the legal bases, whether or not its authority in planning conflict or coincides with them. Comparative analysis was carried out by trying to include the old and new situations of the changing planning powers, especially with the Presidential Decrees after 2018.
The problem of authority in planning was concretized by examining the authorized actors in planning in Üsküdar district, and an interview was conducted to the authorized actors in planning, and to the actors involved in planning the profession, expertise or academic field, even though they do not have legal authority in planning.