Beden eğitimi öğretmeni adaylarının öğretmenlik kimliklerini geliştirmelerinde etkili olan faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluati̇on of the factors that affect i̇n developi̇ng of teacher i̇denti̇ty of candi̇date physi̇cal educati̇on teachers
Yazar: MEHMET ALİ ÇETİN
Danışman: DOÇ. DR. FİKRET ALINCAK
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Beden eğitimi = Physical education and training ; Kimlik = Identity ; Kimlik gelişimi = Identity development ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Eğitime yön veren, eğitimin kalitesini belirleyen en önemli öğe hiç şüphesiz öğretmendir. Öğretmenlerin bilinçli ve üretken bir kimliğe sahip olması yetiştirmiş oldukları öğrencilere de yansımaktadır. Ülkelerin kalkınması ve gelişmesi toplumdaki bireylerin etkili ve verimli bir biçimde eğitilmesiyle gerçekleşebilir. Bu anlamda, eğitim sisteminin en önemli öğesi olarak kabul ettiğimiz öğretmenler eğitimin niteliğini belirleyen en önemli unsur olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmanın amacı, beden eğitimi öğretmeni adaylarının öğretmenlik kimliğini geliştirmelerinde etkili olan faktörlerin değerlendirilmesi amacıyla yapılan betimsel bir çalışmadır. Çalışma grubu Türkiye'nin farklı üniversitelerinde öğrenim gören beden eğitimi öğretmeni adayları olarak belirlenmiştir. Çalışma grubunda 614 (362 erkek, 252 kadın) beden eğitimi öğretmeni adayı yer almıştır. Araştırma verilerinin elde edilmesinde Aykaç, Yıldırım, Altınkurt ve Marsh (2017) tarafından geliştirilen "Öğretmen adaylarının öğretmen kimliğinin oluşmasını etkileyen etmenler ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistik hesaplamaları yapılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterdiği belirlenmiş ve parametrik testler uygulanmıştır. Bağımsız değişkenler arasındaki farklılığın tespitinde independent sample t-testi ve One Way Anova kullanılmıştır. Araştırma soncunda; beden eğitimi öğretmeni adaylarının kişisel özellikleri öğretmen kimliğinin gelişiminde en yüksek etki düzeyinde olduğu, bunun yanında medya etkisinin haricinde diğer tüm alt boyutların olumlu sonuçlara ulaşılmıştır. Kadın öğretmen adaylarının erkek öğretmen adaylarına göre meslek öncesi kimlik algılarının daha yüksek olduğu, Yaş değişkeni açısından 25 yaş ve üzeri grubun yükseköğretim öncesi okul yaşantısı ve mesleğin özellikleri alt boyutlarında daha yüksek puanlar elde ettikleri, bu sonuca paralel olarak 4.sınıfta öğrenim görenlerinde yükseköğretim öncesi okul yaşantısı alt boyutunda yüksek puan elde ettikleri belirlenmiştir. Öğrenim görülen bölüm açısından yakın sosyal çevre alt boyutunda öğretmenlik öğrencilerinin spor yöneticiliği öğrencilerinden daha yüksek puan elde ettikleri, kişisel özellikler alt boyutunda da öğretmenlik ve antrenörlük eğitimi öğrencilerinin spor yöneticiliği öğrencilerinden daha yüksek puan elde ettikleri tespit edilmiştir. Not ortalaması değişkeni açısından kişisel özellikler alt boyutunda not ortalaması 2.00-2.49 arasında olanların puan ortalaması 2.50-3.49 arasında olanlardan, 3.50-4.00 arasında olanların puan ortalaması 3.00-3.49 arasında olanlardan daha yüksek olduğu, mesleğin özellikleri alt boyutunda not ortalaması 2.50-2.99 arasında olanların puan ortalaması 2.00-2.49 ile 3.50-4.00 arasında olanlardan daha yüksek olduğu, medya etkisi alt boyutunda not ortalaması 2.50-3.49 arasında olanların puan ortalaması 2.00-2.49 ile 3.50-4.00 arasında olanlardan daha yüksek olduğu görülmüştür. Mesleğe yönelmede öncelikli olarak aile ve öğretmenleri daha etkili olduğu, Anne ve baba eğitim durumları açısından yapılan karşılaştırmalarda öğretmenlik deneyimi alt boyutunda ebeveynleri okuma yazma bilmeyenler ile üniversite mezunu olanların puan ortalamalarının lise ve ilköğretim olanlardan daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The most important element that guides education and determines the quality of education is undoubtedly the teacher. Teachers' having a conscious and productive identity is reflected in the students they have trained. İmprovement of can be achieved by educating individuals in the society effectively and efficiently. In this sense, teachers, whom we regard as the most important element of the education system, are considered as the most important factor determining the quality of education. The aim of this study is to describe the evaluation of the factors that affect the physical education teacher candidates' development of their teaching identity.The population in this study is candidate physical education teachers who study at different universities in Turkey. The sample group included 614 (362 male, 252 female) physical education teacher candidates. "The scale of factors affecting the formation of the candidates' teacher identity", which was developed by Aykaç, Yıldırım, Altınkurt and Marsh (2017), was used to obtain data. Descriptive statistics calculations were made in the analysis of the data. The personal characteristics of physical education teacher candidates were at the highest level of influence on the development of teacher identity, besides, positive results were found in all sub-dimensions except media influence. It was determined that pre-service identity perceptions of female teacher candidates were higher than male teacher candidates and in terms of the age variable, the 25-year-old and above group achieved higher scores in the sub-dimensions of pre-higher education school life and the characteristics of the profession. Parallel to this result, it was determined that the 4th grade students also achieved high scores in the sub-dimension of pre-higher education school life. When the close social environment sub-dimension is examined in terms of the department where they are educated, it has been determined that the students who study teaching have higher scores than the students who study sports management,  in the personal characteristics sub-dimension, it was determined that the teaching and coaching education students obtained higher scores than the sports management students. In terms of the grade average variable, it was observed that those with a GPA between 2.00-2.49 in the personal characteristics sub-dimension were higher than those with a score average between 2.50-3.49 , the average score of those between 3.50-4.00 was higher than those between 3.00-3.49, in the sub-dimension of the characteristics of the profession, those with a GPA between 2.50-2.99 were higher than those between 2.00-2.49 and 3.50-4.00. In the media effect sub-dimension, those with a GPA between 2.50-3.49 were higher than those between 2.00-2.49 and 3.50-4.00.The family and teachers are primarily more effective in orientation to the profession,in the comparisons made in terms of maternal and paternal education levels, in the teaching experience sub-dimension, it is concluded that the mean scores of those whose parents are illiterate and university graduates are higher than those of high school and primary education.