Teknoloji destekli işbirliğine dayalı programlama öğretiminin meslek yüksekokulu öğrencilerinin eğitsel çıktılarına etkisinin incelenmesi
Exploring the effect of technology supported collaborative programming instruction on the educational output of community college students
Yazar: ERHAN ÜNAL
Danışman: DOÇ. DR. HASAN ÇAKIR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgisayar destekli öğretim = Computer assisted instruction ; Meslek yüksek okulları = Vocational high schools ; Teknoloji destekli öğretim = Technology based instruction ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Web tabanlı eğitim = Web based education ; Öğrenme = Learning ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods ; İşbirlikli öğrenme = Cooperative learning

Özet:
Bu araştırmanın amacı, web 2.0 teknolojileri ile desteklenen ve işbirliğine dayalı problem çözme yönteminin uygulandığı öğrenme ortamının öğrencilerin akademik başarılarına, akademik uğraşılarına, yaşam boyu öğrenme becerilerine ve mesleki tutumlarına etkisini test etmek ve bu ortama ilişkin öğrencilerin görüşlerini belirlemektir. Araştırmada, karma yöntem desenlerinden gömülü desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda öntest sontest kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılırken; nitel boyutunda deney grubu öğrencileriyle tasarlanan öğrenme ortamına yönelik odak görüşmeleri yapılmıştır. Araştırma, 2015-2016 öğretim yılı güz ve bahar döneminde Afyon Kocatepe Üniversitesi Afyon Meslek Yüksek Okulu ve Emirdağ Meslek Yüksek Okulu Bilgisayar Programcılığı Bölümü'nde okuyan ve Nesneye Dayalı Programlama I-II dersini alan 94 öğrenci ile 8 hafta boyunca yürütülmüştür. İki deney, bir de karşılaştırma olmak üzere gruplar işlem gruplarına yansız olarak atanmıştır. Araştırmanın uygulama sürecinde, deney grupları işbirliğine dayalı problem çözme yöntemi ile tasarlanan Nesneye Dayalı Programlama I-II dersinde kendilerine verilen iyi yapılandırılmamış problemler üzerinde çalışarak bir yazılım geliştirmişlerdir. Bu süreçte işbirliğine dayalı problem çözme yönteminin uygulandığı öğrenme ortamındaki deney grubu 1 öğrencileri iyi yapılandırılmamış problemleri çözmek için web 2.0 teknolojileri ile desteklenmiş öğrenme ortamında, deney grubu 2 öğrencileri ise yüz yüze öğrenme ortamında ve masaüstü yazılımları ile çalışmışlardır. Karşılaştırma grubunda ise öğrenciler geleneksel öğrenme ortamında düz anlatım, gösterip yaptırma gibi yöntemlerle derslerini işlemişler ve herhangi bir problem veya proje üzerinde çalışmamışlardır. Araştırmada nicel verileri toplamak için kişisel bilgi formu, akademik başarı testi, Akademik Uğraşı Ölçeği, Etkili Yaşam Boyu Öğrenme Becerileri Ölçeği, Bilgisayar Programcılığı Mesleğine Yönelik Tutum Ölçeği; nitel verileri toplamak için yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın verileri uygulama öncesinde ve sonrasında olmak üzere iki aşamada toplanmıştır. Araştırmada akademik başarı bakımından, deney gruplarıyla karşılaştırma grubu arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Akademik uğraşı aktif öğrenme ve işbirliğine dayalı öğrenme uğraşısı olarak iki boyutta incelenmiş olup deney grubu 1 ile deney grubu 2 arasında aktif öğrenme uğraşısı bakımından anlamlı farklılık bulunmuştur. İşbirliğine dayalı öğrenme uğraşısı bakımından, deney gruplarıyla karşılaştırma grubu arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Etkili yaşam boyu öğrenme becerileri bakımından deney ve karşılaştırma grupları arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır. Bilgisayar programcılığı mesleğine yönelik tutum bakımından web 2.0 teknolojileri ile desteklenen ve işbirliğine dayalı problem çözme yönteminin uygulandığı öğrenme ortamındaki deney grubu 1 ile geleneksel öğrenme ortamındaki karşılaştırma grubu arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Yapılan odak grup görüşmeleri sonucunda öğrencilerin web 2.0 teknolojileri ile desteklenen ve işbirliğine dayalı problem çözme yönteminin uygulandığı öğrenme ortamını; web 2.0 teknolojilerinin kullanılması, işbirliğine dayalı ve probleme dayalı öğrenmenin yer alması, öğretim elemanı desteği hususunda beğendikleri; diğer öğrenme ortamlarına göre aktif katılım, web 2.0 teknolojileri desteği, grupla çalışma gibi yönlerden avantajlı; yaşam boyu öğrenme ve mesleki becerilerin gelişimine katkı sağlaması yönlerinden olumlu şeklinde değerlendirdikleri bulunmuştur. Araştırma sonuçlarına dayalı olarak, işbirliğine dayalı problem çözme yöntemi ile web 2.0 teknolojilerinin öğrenme ortamlarında kullanımının öğrencilere çeşitli avantajlar sağlaması yönünden, meslek yüksekokulu derslerinde bu tür öğrenme ortamlarının tasarlanması öğrenme-öğretme sürecinin kolaylaştırılmasını ve zenginleştirilmesini sağlayabilir. Diğer taraftan, meslek yüksekokullarında pratikte uygulamaya dönük bilgi ve becerilerin kazandırılmasında müfredattaki dersler günlük hayattan verilen problemler ile tasarlanabilir. Böylelikle öğrencilerin öğrenmeleri, problem çözme ve bunu günlük hayatla ilişkilendirmeleri sayesinde kolaylaşabilir. Ayrıca meslek yüksekokullarında öğrencilerin mesleklerine yönelik olumlu tutum geliştirmeleri ve yaşam boyu öğrenme becerilerini kazanmalarını sağlamak için müfredatın genelinde yapılandırmacılığa dayalı yaklaşımlar kullanılabilir.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the effect of learning environment supported by web 2.0 technologies where collaborative problem solving method was implemented on students' acedemic achievement, academic engagement, lifelong learning skills and attitudes towards their profession and students' views to this learning environment. The embedded research design, which is a type of the mixed methods, was employed in this study. In the quantitative part of the study, pre and post-test and quasi experimental design was utilized while semi-structured focus group interviews were conducted with experimental group about the learning environment for the qualitative part of the study. The study was conducted for 8 weeks with 94 students who enrolled in Object Oriented Programming I-II course in the 2015-2016 Autumn and Spring terms in the department of computer programming at Afyon Kocatepe University Afyon and Emirdağ Community Colleges. These groups were randomly assigned to the treatment conditions, two groups for experiment and one group for control group. During the experimental process, experimental groups were developed software to solve ill structured problems which were given in the Object Oriented Programming I-II courses that were designed based on collaborative problem solving method. One of the experiment groups which were enrolled in Object Oriented Programming I-II course where collaborative problem solving method was implemented, were supported with web 2.0 technologies to solve problems and the other experiment group were used face to face communication and desktop software to solve problems. The control group was conducted the same course with methods such as lecturing, demonsration-performance etc. and did not work on a project or a problem. The quantitative data were collected by personal information form, achievement test, Academic Engagement Scale, Effective Lifelong Learning Scale, Attitude Scale Toward Computer Programming Profession and the qualitative data were collected by semi-structured interview form. The data collection was carried out before and after the experimentation. The results showed that there was a significant difference between experiment and control groups in terms of academic achievement. Academic engagement was examined in two dimensions as active learning and collaborative learning engagement. It was found that there was a significant difference between experiment groups in the dimension of active learning engagement whereas there was a significant difference between experiment groups and control group in terms of collaborative learning engagement. It was observed that there was not a significant difference between groups in terms of lifelong learning skills. There was a significant difference between the first experiment group and control group in terms of attitudes towards their profession. Oualitative results showed that students demonstrated positive views about using web 2.0 technologies in the course, collaborative and problem based learning, instructor's support, gaining lifelong learning and profession skills and evaluated this environment favorable in terms of active participation, web 2.0 technologies support, collaboration and etc. Based on the results of this study, designing the learning environment with using the collaborative problem solving method and supporting by web 2.0 technologies in the community colleges' learning environment could enrich and facilitate the learning and teaching process due to the advantages of use of collaborative problem solving in the learning environment with web 2.0 technologies. On the other hand, courses in the curriculum of the community colleges could be designed with ill structured problems to train students with knowledge and skills related to real life. Therefore students' learning process could be easier through problem solving and associate it with real life. In addition, approaches based on constructivism may be used to provide students with positive attitudes towards profession and gain lifelong learning skills.