CLU geni rs11136000 SNP mutasyonunun Alzheimer hastalarında frekansının incelenmesi: İzmir pilot çalışması
Estimation of CLU gene rs1136000 SNP mutation frequency in Alzheimer's disease: Izmir pilot study
Yazar: MERT PEKER
Danışman: DOÇ. DR. EVREN KOBAN BAŞTANLAR
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Moleküler Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Alzheimer hastalığı, hastaların yaşam kalitesini düşüren ve beklenen yaşam süresini kısaltan nörodejeneratif bir rahatsızlıktır. Geçtiğimiz yıllarda yapılan iki büyük Genom Çapında İlişkilendirme (GWAS) çalışmasında Alzheimer hastalığı gelişme riski ile üç farklı genin (CLU, PICALM, CR1) ilişkili olduğunu saptanmıştır. Belirlenen üç gen arasından en güçlü ilişki CLU geninde saptanan varyantlar için bildirilmiştir. CLU geni için tespit edilen riskli varyantlardan biri de rs11136000 mutasyonudur. 
Gerçekleştirilen bu tez çalışmasında; İzmir ili dahilinde örneklenmiş Alzheimer hastaları ve sağlıklı kontrol bireylerde, CLU geni rs11136000 SNP mutasyonunun varlığı ve frekansı PZR-RFLP yöntemi ile analiz edilmiştir. Çalışma sonunda rs11136000 lokusu için tüm hasta ve sağlıklı bireylerde RFLP analizi sonrası iki varyant ve üç genotip tespit edilmiştir. Tespit edilen varyantlar hem hasta populasyonunda hem de sağlıklı kontrol grubunda benzer frekanslarda gözlenmiştir. Gerçekleştirilen istatistiksel analizlerde gözlenen varyantlar ve frekansları bakımından iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05).
Alzheimer hastalığının gelişimi multifaktöriyeldir ve oluşum yolakları karmaşıktır. Olası faktörlerin içinde farklı lokuslarla ilişkilendirilmiş genetik katkılar da mevcuttur. Literatürde ayrıca; farklı etnik gruplarda gerçekleştirilen genetik çalışmalar, farklı DNA lokuslarını işaret edebilmektedir. Farklı ülkelerde, farklı etnik köken ve populasyondan daha çok birey ve daha çok lokusu kapsayan çalışmalar artttıkça, bu hastalığın genetik temelleri de gün yüzüne çıkacaktır.

Abstract:
Alzheimer's disease is a neurodegenerative disorder that reduces the life quality of patients and shortens the life expectancy. In two large Genome Wide Association (GWAS) studies conducted in the past years, it was determined that three different genes (CLU, PICALM, CR1) were associated with the risk of developing Alzheimer's disease. Among the three identified genes, the strongest association was reported for the variants detected in the CLU gene. One of the risky variants detected for the CLU gene is rs11136000. 
In this thesis study; the variants of the rs11136000 loci on the CLU gene and their frequencies were analyzed by the PCR-RFLP method in patients with Alzheimer's disease sampled in Izmir as well as the healthy control individuals. The results revealed 2 variants with three genotypes. The detected variants were observed both tin he patient population and in the healthy control group with approximate frequencies. No significant difference (p>0.05) was found between sick and healthy groups the in terms of variants, genotypes and their frequencies.
The development of Alzheimer's disease is multifactorial, and its formation pathways are complex. These possible factors include contributions of different genetic loci. As seen in the literature, genetic studies performed in different ethnic groups or populations may indicate different DNA loci. As studies employing more genetic loci and involving more individuals from different ethnicities and populations increase, the genetic basis of this disease will come to light.