Sanat iktidar ilişkisi ve topluma yansıması
Art power relationship and society reflection
Yazar: AHMET LÜTFÜ BERKLİ
Danışman: YRD. DOÇ. MUHAMMET LÜTFÜ KINDIĞILI
Atatürk Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sanat Kuramı ve Eleştiri Ana Bilim Dalı / Türk İslam Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sanat Tarihi = Art History ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Devlet = State ; Güç = Power ; Güç ilişkileri = Power relations ; Sanat = Art ; Sosyal etki = Social affect ; Toplum = Society ; İktidar = Government ; İktidar ilişkileri = Government relations

Özet:
İnsanoğlunun kendini ifade edebilmesi için eşyayı kullanmaya başladığı ilk çağlardan günümüze kadar, sanatın sihirli ve etkileyici gücüne hep ihtiyaç duyduğu görülmektedir. Petroglif kaya resimlerinden başlayarak korku ve endişelerini dışa aktarmanın en etkileyici aracı olan sanat, aynı zamanda birey veya kitlelere mesaj vermeyle birlikte iç dünyasının psikolojik yansımalarını da ifade eden en etkili görsel güç olmuştur. Bu mesajın verileceği en etkili alan olan sanat ve sanat eserleri, devlet, iktidar ve halk arasında sağlam bir iletişim aracına dönüşmüştür. Eşyayı kullanması, ona hükmetmesi, iktidar olma ve o gücün devamını sağlama isteği, anıtsal eserlerle görselleştirilmek istenmiştir.
Gücün devam ettirilmesi ve halka gösterilmesinde çeşitli metot ve yöntemler kullanılmıştır. Bunlar savaşlar, kişisel yetenekler, güç gösterileri, baskılar, adalet, askeri ve silah üstünlüğü, beden üstünlüğü ve sanattır. Hiç şüphesiz bunlar üzerinde en kalıcı ve etkili olan sanat ve o sanatın tılsımlı dilidir. İlk çağ topluluklarında sanatın gücünden faydalanarak iktidara hâkim olan yöneticilerin kitlelere etki etme yollarında birisi zafer anıtları, tapınaklar ve mezarlardır. Devamında dini ve sosyal içerikli yapılarla beraber, hem halkın sosyal ihtiyaçlarının giderildiği mekânlar düzenlenmiş, hem de bu mekânlarla iktidarın mesajı en iyi şekilde kitlelere ulaştırılan bir alan olmuştur.
Bu çalışma ile ilk çağ toplumları ve medeniyetlerinden başlayarak, orta çağ dünyasının sanat iktidar ilişkisi örneklendirilerek açıklanmaya çalışılmıştır. Özellikle doğu İslam ve batı Hristiyan toplumları ve medeniyetlerinde bu ilişkinin ortak ve farklı uygulamaları, ortaya konulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Sanat, İktidar, Devlet, Güç, Zafer, Sanat, Devlet İktidar İlişkisi

Abstract:
It seems that mankind always needs magic and impressive power of art, from the earliest days of using the material to express itself, to day. Beginning with primitive rock paintings, art, the most impressive means of conveying fear and anxiety, has also been the most effective visual force that expresses the psychological reflections of the inner world, as well as message to the individual or masses. The work of art and art, the most effective area of this message, has been transformed into a solid communication tool between the state, the government and the people. It is desirable to visualize the use of an individual, the domination of it, the need to become a power and the continuation of that power, and monumental works.
Various methods and methods have been used to maintain the power and to show the public. These are wars, personal abilities, power shows, oppressions, justice, military and arms superiority, body supremacy and art. Undoubtedly, these are the most persistent and influential arts and amulets of art. One of the ways in which rulers who dominate the power of art in the early ages influenced the masses are victory monuments, temples and graves. Along with the religious and social structures, the places where the social needs of the people have been resolved have been organized and the space of power has been best conveyed to these masses with these spaces.
This study tried to explain the art of the Middle Ages by exemplifying the relation of art power, beginning with the primitive societies and civilizations. Particularly in Eastern Islam and Western Christian societies and civilizations, common and different applications of this relationship have been put forward.
Key words: Art, Power, State, Power, Victory, Art, State Power Relationship