Terkedilmiş kil maden sahası, doğal orman ve fıstık çamı (Pinus pinea L.) ağaçlandırma alanı toprak özelliklerinin karşılaştırılması
Comparison of soil properties of abondoned clay mine, natural forest and stone pine (Pinus pinea L.) plantation
Yazar: CEMİL KÜLCÜOĞLU
Danışman: PROF. DR. YASİN KARATEPE ; PROF. DR. ENDER MAKİNECİ
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Bu tez çalışması, komşu üç farklı kullanım alanına sahip olan, doğal orman, terkedilmiş kil maden alanı ve fıstık çamı (Pinus pinea L.) ile ağaçlandırılmış kil maden atık alanındaki toprak özelliklerinin karşılaştırılması amacı ile yapılmıştır. Üç farklı toprak derinliğinden (0-5, 5-15 ve 15-30 cm) alınan toprak örneklerinde, hacim ağırlığı, kum, toz, kil, pH, EC, azot, karbon ve C/N oranları belirlenerek karşılaştırılmıştır. Ayrıca, fıstık çamı ağaçlandırma alanı ve doğal orman alanında ölü örtü miktarları, azot, karbon ve C/N oranları belirlenmiştir. Ağaçlandırmadan yaklaşık 24 yıl sonra fıstık çamı ağaçlandırma alanında 6.79 t/ha ölü örtü birikmiş, ölü örtüde 2.71 t/ha karbon ve 0.04 t/ha azot tespit edilmekle beraber bu değerler, doğal orman alanından önemli olarak daha düşüktür. Genel olarak, bazı istisnalar
dışında (0-5 ve 5-15 cm derinlik kademeleri için elektriksel iletkenlik ve 15-30 cm derinlik kademesi için ince toprak hacim ağırlığı) her üç toprak derinliğinde de incelenen toprak özellikleri alanlar arasında önemli farklar göstermektedir. Kum ve kil oranları materyal ve karışıma bağlı önemli farklılık göstermiştir. Yüksek karbon içeriği (% 2.5-4.0) ve kum oranına (% 81-88) bağlı olarak, doğal orman toprak hacim ağırlığı diğer alanlara nazaran oldukça düşüktür. Fıstık çamı ağaçlandırması toprakta organik karbonu (% 1.5-2.1), azotu (% 0.05-0.06) ve pH'yı (5.34-5.69) önemli ölçüde arttırmıştır. Bu ıslah edilmiş özelliklere rağmen doğal orman alanı ile karşılaştırıldığında ise ağaçlandırma ile iyileştirme sürecinin çok daha uzun bir zaman alacağını göstermektedir.

Abstract:
The purpose of this thesis study was to compare the soil properties on adjacent a natural forest, clay mine spoil and reclaimed mine site with Stone pine (Pinus pinea L.). Bulk density, sand, silt, clay, pH, electrical conductivity (EC), nitrogen (N), karbon (C) and C/N ratios of soil samples taken from three different soil depths (0-5, 5-15 and 15-30 cm) were determined and compared. Furthermore, the mass, N and C contents and C/N ratios of the forest floor were determined in the Stone pine plantation and natural forest. Almost 24 years after the plantation, 6.79 t/ha forest floor mass of the Stone pine plantation, while it was found to contain 2.71 ton C/ha and 0.04 ton N/ha, which were significantly lower than natural forest. In general, except some exceptions (EC in 0-5 and 5-15 cm, and bulk density in 15-30 cm), there
were significant differences on the soil properties. Sand and clay contents were also significantly different depending on the material and mixture. The soil C (1.5-2.1 %), N (0.05-0.06 %) and pH (5.34-5.69) in the Stone pine plantation significantly increased. Despite these rehabilitative properties, this shows that rehabilitation with plantation will take a much longer time compared to the natural forest area.