Besin alerjisi olan çocukların beslenme durumunun değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional status of children with food allergy
Yazar: HATİCE CEREN AKYÜZ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGE UYSAL SOYER
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Besin alerjisi = Food hypersensitivity ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Besleyici maddeler = Nutrients ; Büyüme = Growth ; Diyet = Diet ; Hipersensitivite = Hypersensitivity ; Çocuklar = Children

Özet:
Besin alerjisinin tek tedavisi neden olan besinin diyetten çıkartılmasıdır. Çocukluk döneminde besin alerjisine neden olan besinler çocuğun büyümesi için gerekli esansiyel nutrientleri içerir. Bu çalışmanın amacı bu önemli besinleri tüketemeyen çocukların beslenme ve büyüme durumunun değerlendirilmesidir. Çalışmaya Ekim 2017- Nisan 2018 tarihleri besin alerjisi tanısı ile izlenen en az 3 aydır eliminasyon diyeti yapan 6 ay 8 yaş arasında hastalar ile besin alerjisi olmayan kontrol grubu alındı. Hastaların boy ve vücut ağırlıkları ölçülerek yaşa göre boy, yaşa göre vücut ağırlığı, boya göre vücut ağırlığı ve vücut kitle indeksi Z skorları hesaplandı. Üç günlük diyet listesi kaydı ile beslenme değerlendirmesi yapıldı. Mikronutrient durumunu değerlendirmek için laboratuvar sonuçları kaydedildi. Çalışmaya 143 besin alerjisi olan ve 61 besin alerjisi olmayan çocuk alındı. Çalışmada 2 yaş altı ve 2 yaş ve üzerindeki hastalar ayrılarak besin alerjisi olanlarla kontrol grubu karşılaştırılarak analiz edildi. Her iki yaş grubunda da besin alerjisi olanlar ile kontrol grubunun boy, vücut ağırlığı, boya göre vücut ağırlığı ve vücut kitle indeksi Z skorları benzerdi. Diyet kayıtlarında 2 yaş ve üzerinde enerji, protein, karbonhidrat tüketimi ;2 yaş altında yağ tüketimi benzerdi. İki yaş ve üzerinde besin alerjisi olanların çoklu doymamış yağ asidi ve lif tüketimi fazlayken; yağ ve doymuş yağ asidi tüketimi daha azdı. İki yaş altında enerji, karbonhidrat, çoklu doymamış yağ asidi ve lif tüketimi fazlayken protein, doymuş yağ asidi ve kolesterol tüketimi daha azdı. Tüm yaşlarda besin alerjisi olanlarda demir tüketimi daha fazlayken kalsiyum ve riboflavin tüketimi daha azdı. Tüm yaşlarda besin alerjisi olanlarda vitamin B6, vitamin E ve vitamin C tüketimi fazlaydı. Laboratuvar sonuçlarında 2 yaş ve üzerinde besin alerjisi olanların ferritin düzeyi daha yüksekti. Besin alerjisi olan hastaların diyetisyen değerlendirmesi ile yakın beslenme ve büyüme takibi yapılması, eksik alımı saptanan makro ve mikronütrientlerin desteklenmesi ile uzun dönemde besin eliminasyonu ilişkili eksikliklerin önüne geçilebilir.

Abstract:
The only treatment of food allergy is the removal of causative food from diet. Foods that cause allergy in childhood include the essential nutrients necessary for the growth of the child. The aim of this study is to assess the nutritional and growth status of children who can not consume these important nutrients. Children were included if they had a proven food allergy treated by an elimination diet for at least 3 months, were more than 6 months and <8 years old, and were following a elimination diet at the time of the study ( from October 2017 to April 2018) and controls included if they were more than 6 months and <8 years old, and they had no food allergies. Patients' Z scores for weight-for-age, height-for-age, weight-for-height and body mass index were calculated. Nutrient intakes assessment was based on a 3-day diet record. Laboratory results were recorded to evaluate the micronutrient status. A total of 143 children with food allergies and 61 children without food allergies were included in the study. Patients were grouped as under 2 years old and over 2 years old. In both groups children with food allergies and controls had similar weight-for-age, height-for-age, weight-for-height and body mass index Z scores. In over 2 years old group; energy, protein and carbohydrate intakes were similar in both children with food allergies and control. In under 2 years old group, fat intakes were similar in both children with food allergies and control. In over 2 years old group; polyunsaturated fatty acid and fiber intakes were higher but fat and saturated fatty acid intakes were lower in children with food allergies than controls. In under 2 years old group; energy, carbohydrate, polyunsaturated fatty acid and fiber intakes were higher but protein, saturated fatty acid and cholesterol intakes were lower in children with food allergies than controls. In both age groups, iron intakes were higher but calcium and riboflavin intakes were lower in children with food allergies than controls. In both age groups; vitamin B6, vitamin E and vitamin C intakes were higher in children with food allergies than controls. In over 2 years old group, laboratory results showed that ferritin levels were higher in children with food allergies than controls. In order to overcome long term food elimination related deficiencies, evaluation of nutritional status with dietician, close follow up of growth and supplementation of deficient macro and micronutrients are crucial.