Sağlık çalışanlarında sigara kullanımı, depresyon semptomatolojisi ve premenstruel sendrom durumlarının değerlendirilmesi
Smoking, depression symptomatology and valuation premenstrual syndrome situations at health workers
Yazar: HATİCE GÜNAYDIN
Danışman: PROF. DR. KAMİLE MARAKOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Depresyon = Depression ; Premenstrüel sendrom = Premenstrual syndrome ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sigara içme = Smoking ; Tütün kullanımı bozuklukları = Tobacco use disorder

Özet:
Bu araştırma, sağlık çalışanlarında sigara kullanımı, depresyon semptomatolojisi ve premenstruel sendrom durumlarının değerlendirilmesi amacına yönelik olarak tanımlayıcı-ilişkisel türde planlanmıştır. 
Araştırmanın çalışma evrenini bir devlet hastanesinde görev yapan 255 sağlık çalışanı oluşturmuştur. Araştırmada veriler, literatür taranarak araştırmacılar tarafından oluşturulan 44 soruluk anket, Fagerstrom Nikotin Bağımlılık Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve Premenstrüel Sendrom Ölçeği kullanarak edilmiştir. Veriler sayı, yüzde, ortalama ve standart sapma olarak özetlenmiş değerlendirilmede Pearson Korelasyon ve Ki-Kare testi kullanılmıştır. İstatistik olarak p<0,05 değerler anlamlı kabul edilmiştir.
Araştırma bulguları değerlendirildiğinde; sağlık çalışanlarının %31,7'sinin sigara kullandığı, %20,4'ünde düşük düzeyde nikotin bağımlılığı olduğu, %17,6'sının depresyon yaşadığı, %47.8'inin ise premenstruel sendrom yaşadığı bulunmuştur. Nikotin bağımlılığı puanı ile Premenstrual Sendrom puanı arasında zayıf güçte ve Beck Depresyon Semptomatolojisi puanı ile Premenstrual Sendrom puanı arasında orta güçte anlamlı bir ilişki olduğu (sırası ile r=0,220, r=0.339, p˂0,05) ancak Nikotin Bağımlılığı ile Beck Depresyon arasında anlamlı ilişki olmadığı saptanmıştır (p˃0,05). Sigara içme durumunun Beck Depresyon Semptomatoloji sıklığını arttırdığı (p<0,05) ve Sigara içme durumu ile PMS yaşama durumu arasında ise istatistiksel açıdan anlamlılık bulunmuş (p˂0,05). Sigara içenlerin PMS sıklığı en yüksek (%64,2) iken hiç sigara içmeyenlerin ise en düşük (%39,4) sıklığa sahip olduğu görülmüştür. Sigara bırakma süreci aşamalarına bakıldığında; sigara içen sağlık çalışanlarının %41,9'u sigara bırakmayı düşünmezken, %22,2'sinin sigarayı bırakmayı düşündüğü ve %35,9'unun sigarayı bırakmaya hazırlık aşamasında olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç olarak sağlık çalışanlarına, erken dönemde sigara ile ilgili farkındalık eğitimleri verilmeli. Sağlık çalışanlarına sigara kontrol programlarında yetkin ve deneyimli kişiler sağlık desteği vermeli. Sigara içen bireylerde depresyon semptomatoloji durumları ve PMS şikayeti birlikte olabileceği göz önünde bulundurularak güncel tedavi almaları sağlanmalıdır.

Abstract:
This survey has been planned for the aim of evaluation of premenstrual syndrome situations, depression symptomatology and smoking at health workers in the kind of definitive relationally.
The universe of the survey include 255 health workers working in a public hospital. In this survey datas,the ouestionnaire with 44 questions that researchers created by scaning literature, has been achieved with questionnaire method by using Fagerstorm Nicotine Addiction Scale,Beck Depression Scale and Premenstrual Syndrome Scale. Pearson correlation and Chi-Square tests have been used in the evaluation summarized as standart deviation, average, percentage and number. As statistics p<0,05 values have been accepted significant.
When research findings were evaluated, it has been found that %31.7 of health workers were smoking, %20,4 had low level nicotine addiction, %17,6 had depression and %47,8 of them had premenstrual syndrome. It has been determined that there is a low level significant relation between Nicontine Addiction point and Premenstrual Symptomatology point and medium level between Beck Depression Symptomatology point and Premenstrual Syndrome point (orderly r=0,220, r=0.339, p˂0,05) but it has been determined that there is no significant relation between Nicotine Addiction and Beck Depression (p˃0,05). Meaningfulness has been found in the way of statistical between Smoking situation and PMS living situation (p<0,05) and smoking situation increase the frequency of Beck Depression Semptomatology (p<0,05). It has been observed that the frequency of PMS of smokers is maximum (%64,2) while non smoker's is minimum (%64,2). When looking to the stages of quitting smoking process, it has been determined that %41,9 of the health workers who smoke don't think to quit , %22,2 of them think to quit and %35,9 of them are on the preparation phase.
As a consequences, awareness trainings about cigarette on early period should have been taught to health workers. Competent and experienced people should give support to health workers on smoking control programmes. It should be provided to be cured of smokers considering of their depression symptomatology situations and PMS complaints.