Annelik rolü yeteneği kuramına göre ebeveynlere verilen eğitimin annelik rolü anne bebek ve baba bebek bağlanmasına etkisi
The effect of maternal role training program based on theory on maternal role attainment  mother infant and father infant attachment
Yazar: ZELİHA KARAPELİT
Danışman: PROF. DR. BEHİCE ERCİ
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ana-baba eğitimi = Parents education ; Ana-babaya bağlanma = Parental bonding ; Anneler = Mothers ; Annelik = Motherhood ; Bağlanma = Attachment ; Uyum = Adaptation ; Öz güven = Self confidence

Özet:
Amaç: Bu araştırma Annelik rolü yeteneği kuramına göre ebeveynlere verilen
eğitiminin, annelik rolü, anne-bebek bağlanması, baba-bebek bağlanması üzerine etkisini
belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal Metot: Araştırma, kontrol gruplu ön test-son test yarı deneme modeli
olarak, Haziran 2021- Mayıs 2022 tarihleri arasında Amasya Üniversitesi Sabuncuoğlu
Serefeddin Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne başvuran primipar gebeler ve eşleri ile
yürütülmüştür. Araştırmaya deney grubunda 54, kontrol grubunda 55 ebeveyn dahil
edilmiştir. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgi Formu, Prenatal Bağlanma Ölçeği,
Anlamsal Farklılık Ölçeği (Anne Olarak Ben - Benim Bebeğim), Maternal Bağlanma
Ölçeği, Pharis Özgüven Ölçeği, Doğum Öncesi Baba Bağlanma Ölçeği ve Baba Bebek
Bağlanma Ölçeği kullanılmıştır. Hemşirelik yaklaşımı olarak deney grubuna Mercer'in
Annelik Rolü Yeteneği Kuramı'na göre hazırlanan 4 oturumluk annelik kimlik gelişimi
eğitimi verilmiştir. Verilerin analizinde sayı, yüzdelik, ortalama, standart sapma, ki kare
bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi, Mann Whitney U testi ve Wilcoxon işaret testi
kullanılmıştır.
Bulgular: Ebeveynlere verilen eğitim sonrasında; annelerde Maternal Bağlanma,
Pharis Özgüven ve Anlamsal Farkındalık -Anne Olarak Ben ölçeklerinden alınan puan
ortalamalarının kontrol grubuna oranla istatistiksel açıdan önemli düzeyde artış sağladığı
görüldü (p<0.05). Deney grubundaki babaların bağlanma ve özgüven düzeyinin daha
yüksek ve puan ortalamalarındaki artışın istatiksel olarak önemli olduğu saptanmıştır
(p<0.05).
Sonuç: Mercer Annelik Rolü Yeteneği Kuramı'na göre ebeveynlere verilen
eğitim; annelerde annelik algısını, anne ve babalarda öz güven ve bağlanma düzeyini
artırmıştır.
Anahtar Kelimeler: Anneliğe Uyum, Bağlanma, Hemşirelik Yaklaşımı, Mercer
Annelik Rolü Yeteneği Kuramı, Özgüven

Abstract:
Aim: This study was conducted to determine the effect of education prepared
according to the Mother Role Attainment Theory on mothering role, mother-infant
attachment,father-infant attachment
Material and Method: The study was conducted with primiparous pregnant
women and their spouses who applied to Amasya University Sabuncuoğlu Serefeddin
Training and Research Hospital between June 2021 and May 2022 as a pretest-posttest
quasi-trial model with a control group. The study was completed with 109 parents (54
experimental group, 55 control group). PAI, Semantic Difference Scale, MAI, PMS,
PAAS and PPAQ were used in collecting the data. Institutional and ethical permissions
were obtained to start the research. As a nursing approach, a 4-session motherhood
identity development training was given to the experimental group based on the Maternal
Role Attainment Theory.Number, percentage, mean, standard deviation, chi-square
dependent and independent groups t test, Mann Whitney U test and Wilcoxon sign test
were used in the analysis of the data.
Results: After the training; An increase was observed in the mean scores of
mothers from the MAI, PMS and Semantic Difference -Me as Mother scales. It was
determined that this score increase was higher in the experimental group than in the
control group and this increase was statistically significant (p<0.05). It was determined
that the fathers in the experimental group had higher levels of attachment and selfconfidence
and the increase in their average score was statistically significant (p<0.05).
Conclusion: Maternal role training program increased the perception of
motherhood and the level of self-confidence and attachment in parents.
Keywords: Adaptation to Motherhood, Attachment, Nursing Approach, Mercer
Maternal Role Attainment Theory, Self-Confidence