2002'den günümüze Türkiye'nin Balkanlar politikasının akıllı güç teorisi perspektifinde analizi: Bütüncül Balkan politikasının inşası
Analysis of Türkiye's Balkans policy from 2002 to the present in the perspective of smart power theory: Construction of a holistic Balkan policy
Yazar: ERDEM EREN
Danışman: PROF. DR. YAŞAR HACISALİHOĞLU
İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Balkanlar günümüzde 904.237 kilometrekarelik alana, 70 milyondan fazla nüfusa, 13 ülkeye ve yaklaşık 1 trilyon doların üstündeki ekonomik seviyeye sahip bir bölgeyi ifade etmektedir. Bölge coğrafi konumu, ekonomik kapasitesi ve potansiyeli, genç nüfusu, Asya ile Avrupa arasında hem karasal hem de ticaret ve enerji geçişinde köprü rol oynaması bakımından uluslararası ilişkilerde birçok aktör için jeostratejik bir önem arz etmektedir. Günümüzde bölgede 1 milyonun üzerinde Türk, 10 milyonun üzerinde Müslüman bir nüfus yaşamakta olup bu toplumlar ile Türkiye arasında kültürel, tarihsel, siyasal ve ekonomik alanda güçlü bağlar bulunmaktadır. Bu çalışmada Türkiye'nin 2002 sonrası Balkanlara yönelik politika ve uygulamaları akıllı güç teorisi perspektifinden analiz edilmiştir. Araştırmada Türkiye'nin Balkanlara yönelik politika ve uygulamaları bütüncül müdür ve akıllı güç konseptine uygun mudur? gibi sorulara cevap aranmıştır. Araştırmada derinlemesine mülakat metodu kullanılmış olup, bölge uzmanları tarafından cevaplanan sorular neticesinde Türkiye ile bölge ülkeleri arasındaki karşılıklı bağımlılık ilişkileri incelenmiştir. Çalışmanın neticesinde 2002 sonrasında kamu diplomasisi kurumları ve faaliyetleri, liderler arası diplomasi mekanizmasının etkin kullanılması, kamu ve özel sektör iş birliğinde bölgede yapılan yatırımlar, dış ticaret hacminin artması gibi etkenler sayesinde Türkiye'nin bölgedeki gücü ve etkisi 2002 yılı öncesine göre gözle görünür oranda artmış olsa da bu politika ve uygulamaların kapsamlı bir akıllı güç konsepti doğrultusunda gerçekleşmediği ve Türkiye'nin bütüncül bir Balkan politikasına sahip olmadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The Balkans represents a region with an area of 904,237 square kilometers, a population of more than 70 million, 13 countries and an economic level of over 1 trillion dollars. The region is of geostrategic importance for many actors in international relations in terms of its geographical location, economic capacity and potential, young population, its role as a bridge in both terrestrial, trade, energy transition between Asia/Europe. More than 1 million Turks and over 10 million Muslims live in the region and there are strong ties between these communities and Türkiye in cultural, historical, political and economic fields. In this study, Türkiye's policies / practices towards the Balkans after 2002 analyzed from the perspective of smart power theory. In the research, are Türkiye's policies/practices towards the Balkans compatible with the smart power concept and holistic policy? Answers to such questions sought. In-depth interview method was used in the research, a result of the questions answered by regional experts, the interdependence relations between Türkiye/the countries were examined. Although Türkiye's power and influence in the region has increased noticeably compared to after/before 2002, thanks to factors such as public diplomacy activities, effective use of the diplomacy mechanism between leaders, investments made in the region in cooperation with the public and private sectors and the increase in foreign trade volume. It has been concluded that policies / practices are not realized in line with a comprehensive smart power concept and that Türkiye does not have a holistic Balkan policy.