Ticari GPS yazılımlarında kullanılan troposfer modellerinin karşılaştırılması
Comparison of tropospher models used in commercial GPS softwares
Yazar: İBRAHİM ÖZUĞUR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KEMAL YURT
Aksaray Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry
Dizin: Atmosfer modelleri = Atmospheric models ; Atmosfer parametreleri = Atmospheric parameters ; GPS = Global Positioning System ; Troposferik modeller = Tropospheric models

Özet:
Küresel Navigasyon Uydu Sistemi (GNSS), insanlığın ölçme tarihinde yaptığı en önemli buluşlardan biridir. 1974 yılında GPS, 1976 yılında GLONASS askeri amaçlı kurulmuş olup sırasıyla 1980 ve 1982 yıllarından itibaren sivil kullanıma açılarak günlük yaşamda kullanılmaya başlanmıştır. Günümüzde günlük yaşamın her aşamasında kullanılan ve kullanıcılara kolaylık sağlayan bir sistem haline gelmiştir. 
GNSS sistemi teknolojik çalışmalar doğrultusunda çok hızlı gelişmektedir. Bu hızlı gelişmeler bilim insanlarını kullanıcıların her türlü ihtiyacına cevap verebilecek ve en doğru sonuçları alabilmeleri için yeni yöntemler geliştirmeye yöneltmiştir. 
GNSS sinyallerinin atmosferde uğradığı etkiyi en aza indirebilmek için yapılan en iyi çalışmalardan biri çift frekanslı GNSS alıcılarının kullanılmasıdır. Bu alıcılar GNSS sinyallerinin iyonosfer tabakasında uğradığı hataları giderebilmektedir. Ancak troposfer tabakasında meydana gelen hataları giderememektedirler. Bu hataları giderebilmek için ölçüm yapılan her noktada nem, sıcaklık ve basınç değerlerini ölçmek ve bu değerleri hesaplamalarda kullanmak suretiyle troposferik etki en aza indirebilmektedir. Fakat bu işlem çok zaman alacağı ve çok masraflı olduğu için bilim insanları tarafından troposferik modellemeler yapılmıştır. GNSS yazılımlarında bu modellerin kullanılması ile troposfer tabakasının sinyallere etkisi en aza indirebilmektedir.
Bu çalışmada Troposfer modellerinin değişik atmosferik şartlarda GNSS sinyallerinin uğradığı etkiyi gözlemlemek için dört farklı ölçü kampanyası yapılmıştır. Bu kampanyaları değerlendirmek için Topcon Tools ver.7 ve Leica Geo Office 7.0 yazılımlarından yararlanılmıştır. Bu yazılımlardaki troposfer modellerinin hesaplara etkisi gözlemlenmiştir. Oturum zamanında ölçülen atmosferik değerler ile Meteoroloji Genel Müdürlüğünden alınan atmosferik değerlerin hesaplara dahil edilmesi ile de sonuçların karşılaştırılması yapılmıştır.

Abstract:
The Global Navigation Satellite System (GNSS) is one of the most important discoveries made by humanity in the history of measurement. GPS was established in 1974 and GLONASS in 1976 for military purposes. It was opened for civilian use in 1980 and 1982, respectively and started to be used in daily life. Today, it has become a system that is used at every stage of daily life and provides convenience to users.
GNSS system is developing very fast in line with technological studies. These rapid developments have led scientists to develop new methods to meet the needs of users and to obtain the most accurate results.
One of the best efforts to minimize the effect of GNSS signals in the atmosphere is to use dual frequency GNSS receivers. These receivers can eliminate the errors that the GNSS signals encounter in the ionosphere layer. However, they are not able to correct faults that occur in the troposphere layer. In order to eliminate these errors, it can minimize the tropospheric effect by measuring the humidity, temperature and pressure values at each measurement point and using these values in calculations. However, because this process will take a lot of time and is very costly, scientists have made tropospheric modeling. By using these models in GNSS software, the effect of the troposphere layer on signals can be minimized.
In this study, four different measurement campaigns have been conducted to observe the effect encountered by GNSS signals under different atmospheric conditions of Troposphere models. Topcon Tools ver.7 and Leica Geo Office 7.0 were used to evaluate these campaigns. The effect of troposphere models on the calculations was observed in these softwares. The results were compared with the inclusion of the atmospheric values measured at the time of the session and the atmospheric values obtained from Turkish State Meteorological Service.