İmplant cerrahisinden önce yapılan farklı bilgilendirme yöntemlerinin tükürük kortizol ve anksiyete düzeylerine olan etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of different information methods performed before implant surgery on salvet cortisol and anxiety levels
Yazar: NİHAL ŞAZİYE PARAV
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SUAT SERHAN ALTINTEPE DOĞAN
Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Bilgilendirme = Informing ; Dental anksiyete = Dental anxiety ; Dental implantasyon = Dental implantation ; Dental implantlar = Dental implants ; Hidrokortizon = Hydrocortisone ; İmplantasyon = Implantation

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı, implant cerrahisinden önce yapılan farklı bilgilendirme yöntemlerinin tükürük kortizol ve anksiyete düzeylerine olan etkisinin değerlendirilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Her grupta 34 hasta olmak üzere toplamda 68 hasta çalışmaya dahil edildi ve kapalı zarf tekniği kullanılarak hastaların 2 gruba ayrılmaları sağlandı. İlk gruptaki hastalara dental implant cerrahisindeki işlem süreci ve operasyondan sonraki süreç ile ilgili sözlü bilgilendirme yapıldı. İkinci gruptaki hastalara ise implant cerrahisi sürecini gösteren hazırladığımız video izletildi. Hastalara bilgilendirme öncesi ve sonrası MDAS, STAI-S ve STAI-T anketleri uygulandı. Ayrıca hastaların stres düzeylerini karşılaştırabilmek amacıyla başlıca stres biyobelirteci olan kortizolün düzeyine bilgilendirme öncesi ve sonrası olmak üzere 2 kez tükürük örneği toplanarak bakıldı. Stresin ağrı düzeyine etkisini değerlendirmek için VAS kullanıldı. İstatistiksel analizde ise Kolmogorov Smirnov testi, Mann–Whitney U testi, t testi kullanıldı. Kategorik değişkenler arasındaki ilişkiler Ki kare/Fisher exact analizi ile, sürekli değişkenler arasındaki ilişkiler ise Spearman korelasyon analizi ile incelendi.
Bulgular: Çalışmamızda sözlü bilgilendirme yapılan grup ile video izletilerek bilgilendirme yapılan grup arasında anksiyete düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı. Sözlü bilgilendirme yapılan grupta internetten video izleyen hastaların oranı (%64.7), video izletilerek bilgilendirme yapılan gruba göre (%26.5) anlamlı olarak daha yüksek bulundu (p<0.01). Bilgilendirme sonrası STAI durumluluk puanı ve modifiye dental anksiyete skalasında bilgilendirme öncesi STAI durumluluk puanı ve modifiye dental anksiyete skalasına göre pozitif yönde anlamlı bir korelasyon bulundu. Aynı şekilde bilgilendirme öncesi ve sonrası kortizol düzeyi arasında da pozitif bir korelasyon bulundu.
Sonuç: Yapılan farklı bilgilendirme yöntemlerinin birbirleri üzerine üstünlüklerini bulamamıza rağmen uzmanlar tarafından yapılan bilgilendirmenin dental anksiyetenin azaltılmasında etkili olduğunu düşünmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Dental Anksiyete, Kortizol, İmplant Cerrahisi

Abstract:
Objective:. Our study aims to evaluate the effect of different information methods before implant surgery on salivary cortisol and anxiety levels.
Material and method: A total of 68 patients, 34 patients in each group, were included in the study and the patients were divided into two groups using the closed envelope technique. The patients in the first group were informed verbally about the procedure in dental implant surgery and the post-operative period. The patients in the second group were shown the video we prepared showing the implant surgery process. MDAS, STAI-S and STAI-T questionnaires were applied to the patients before and after the information. In addition, to compare the patients stress levels, the levels of cortisol, which is the primary stress biomarker, was measured by collecting saliva samples twice, before and after the information. VAS was used to evaluate the effect of stress on pain levels. The Kolmogorov Smirnov test, Mann–Whitney U test and t-test were used in statistical analysis. Relationships between categorical variables were analyzed with Chi-square/Fisher exact analysis, and relationships between continuous variables were analyzed with Spearman correlation analysis.
Results: In our study, there was no statistically significant difference in anxiety levels between the group given verbal information and the group that was informed by watching videos. The rate of patients who watched videos on the internet in the verbal information group (64.7%) was found to be significantly higher than the group that was informed by watching the video (26.5%) (p<0.01). There was a significant positive correlation between the STAI state score after the information and the modified dental anxiety scale compared to the pre-information STAI state score and the modified dental anxiety scale. Likewise, a positive correlation was found between cortisol levels before and after the information.
Conclusion: Although we could not find the superiority of the different information methods over each other, we think that the information provided by the experts is effective in reducing dental anxiety.
Key words: Dental Anxiety, Cortisol, Implant Surgery