İlköğretim 4. ve 5. sınıf Arapça dersi öğretim programının ve ders materyallerinin değerlendirilmesi
Evaluation of fourth and fifth grade Arabic language program  
and teaching materials
Yazar: MURAT DEMİR
Danışman: PROF. DR. MUSA YILDIZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Arapça = Arabic ; Ders programları = Curriculum ; Dil öğretimi = Language teaching ; Eğitim araçları = Educational tools ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Öğretim = Teaching ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilköğretim 4. ve 5. sınıf Arapça dersi öğretim programının ve ders materyallerinin etkililiğini öğrenci ve öğretmen görüşleri açısından değerlendirmektir. Bu amaçla 4. ve 5. sınıf Arapça dersi öğretim programına ve ders materyallerine ilişkin öğrenci ve öğretmen görüşleri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Ankara ili merkez ve ilçelerinde bulunan İmam Hatip Ortaokullarında çalışan öğretmen ve öğrenciler oluşturmaktadır. Her ilçeden seçkisiz örnekleme yolu ile seçilen İmam Hatip Ortaokullarındaki 456 öğrenci ve 30 öğretmen araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırmada, İlköğretim 4. ve 5. Sınıf Arapça Öğretim Programına ve ders materyallerine ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşlerini belirlemek için "Anket", "Görüşme" ve "Gözlem" formları kullanılmıştır. Anketlerden elde edilen veriler, 'SPSS for16.0 Windows' paket programıyla analiz edilmiştir.  Analizler için t Testi ve ANOVA kullanılmıştır. Görüşme verilerinin analizinde betimsel çözümleme tekniği, gözlem ile elde edilen verilerde ise yüzde ve frekanslar kullanılmıştır. Sonuçlar, öğrencilerin programın tüm boyutlarına ve materyallerine yönelik farklı tutumları olduğunu göstermektedir. En olumlu tutum Arapça ders kitabına yönelikken en olumsuz tutumları Arapça çalışma kitabına yönelik olmuştur. Programın kazanım, içerik, öğrenme- öğretme ve ölçme değerlendirme boyutlarına yönelik öğrenci görüşlerinin birbirine yakın düzeyde olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 4. sınıftaki öğrencilerin Arapça öğretim programına ilişkin tutumlarının 5. sınıftaki öğrencilerin Arapça öğretim programına ilişkin tutumlarından daha olumlu olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin, İlköğretim 4. ve 5. Sınıf Arapça dersi öğretim programının boyutlarına ve ders materyallerine yönelik hem olumlu hem olumsuz görüş bildirdikleri görülmektedir. Sonuçlar, programın kazanım boyutuna yönelik öğretmen görüşlerinin programın diğer boyutlarına göre daha olumlu olduğu görülmektedir. En olumsuz tutumun ise etkinliklere yönelik olduğu görülmüştür. Ders materyallerine yönelik görüşler incelendiğinde ise en olumlu tutum çalışma kitabına yönelikken; en olumsuz tutumun öğretmen kitabına ilişkin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Her iki sınıf düzeyinde de öğretmenlerin programa ve ders materyallerine ilişkin öğretmen görüşleri cinsiyete ve mesleki kıdeme göre farklılaşmazken; öğrenim durumu ve mezun oldukları bölüme göre farklılaşmaktadır. Lisans mezunu olan öğretmenlerin programa ve ders materyallerine ilişkin görüşleri, yüksek lisans mezunu olan öğretmenlerin görüşlerinden daha olumludur. İlahiyat fakültesinden mezun olan öğretmenlerin görüşleri Arapça Öğretmenliği bölümünden mezun olan öğretmenlerin görüşlerinden daha olumludur. Sonuçlar literatür ışığında tartışılmış ve sonuçlar doğrultusunda bir takım önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The aim of this research is to evaluate the effectiveness of 4th and 5th grade Arabic curriculum and course materials from the view point of teachers and students. For this purpose, the opinions of teachers and students on the 4th and 5th grade Arabic curriculum and course materials were tried to be determined. The study group of the research comprised of teachers employed by and students at Imam Hatip Secondary Schools in Ankara and its central towns.The sample consisted of 456 pupils and 30 teachers at Imam Hatip Secondary Schools chosen from each town through Random Sampling Method. The data of the research were collected to determine teachers' and students' opinions on the 4th and 5th grade Arabic curriculum collected through questionnaires, interviews and observation forms. The data obtained through questionnaires were analyzed using SPSS software program.T Tests and Anova were used for analysis. Descriptive techniques were used to analyze the data gathered from the interviews.The data collected through observation forms were turned into quantitative units and analyzed by means of percent and frequency techniques.The results of the study indicated that students have different attitudes towards all facets of curriculum and course materials. The highest level was rated as positive opinion on the Arabic textbook and the lowest level was rated as negative opinion on the Arabic student book. It was concluded that the opinions of students on the curriculum acquisition, its contents, facets of learning, teaching, testing and evaluation were so close to each other It appeared that the 4th grade students' opinions on the Arabic curriculum were more positive than the 5th grade students' opinions. It appeared that teacher opinions on all facets of the curriculum and materials were both positive and negative. The results showed that teacher opinions on the acquisitions were more positive than that on the other facets of the curriculum. The least favorable opinion was provided on the activities. The results of the study suggested that teacher book was rated most favorably and student book was rated least favorably by teachers. While gender and professional seniority makes no difference in teacher opinions on curriculum and course materials at each level, teacher opinions vary by educational backround and degrees. Teachers with an undergeraduate degree have more favorable opinion on curriculum and course materials that those with a graduate degree.Teachers graduated from the faculty of teology expressed favorable opinion than those graduated from the faculty of Arabic language education. The results were discussed in the frame of literature and suggestions were provided in line with the results.