Yoksulluk nafakasının uyarlanması
Adjustment of poverty alimony
Yazar: GÜLSÜM UZUN DÖNMEZ
Danışman: PROF. DR. MURAT TOPUZ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Geçmişten günümüze varlığını sürdüren nafaka, yardıma muhtaç kişi veya kişilere geçimini sağlaması için diğer kişi veya kişiler tarafından yapılan yardımdır. Yoksulluk nafakası ise nafakanın bir türü olan bakım nafakası olarak karşımıza çıkmaktadır. Esasen evlilik birliği süresince var olan eşlerin birbirlerine karşı evlilik birliğine katılma yükümlülüğünün bazı sosyal, ahlaki ve toplumsal sebeplerle evlilik sonrasında da devam etmesinden ibarettir. 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 176. maddesinde düzenlenmiştir. Daha az veya eşit kusurlu, kusursuz olması şartıyla boşandıktan sonra yoksulluğa düşecek eşe, diğer eşin mali gücü oranında yoksulluk nafakası ödemesine karar verilecektir. Amaç yoksulluğa düşen tarafın geçimini sağlaması, boşandıktan sonra kaderine terk edilmemesidir.
Yoksulluk nafakasının miktarı karar verildikten sonra çeşitli sebeplerle var olan yeni duruma uyum sağlayamayabilir. Bu kalıcı ve sürekli yeni durum alacaklı lehine borçlu aleyhine olabileceği gibi tam tersi de olabilir. Paranın alım gücünün azalması, nafaka borçlusunun ağır bir hastalık sonucu çalışamayacak hale gelmesi, nafaka alacaklısının gelir getirici bir işte çalışmaya başlaması gibi sebeplerle yoksulluk nafakasının uyarlanması ihtiyacı doğabilecektir. Uyarlama talebi her iki taraf için de mümkündür; nafaka alacaklısı olan taraf artırılmasını isteyebilecekken, borçlu olan taraf azaltılmasını talep edebilecektir. Uyarlama talebi asgari veya azami bir süreyle sınırlı değildir ve şartlar oluştuğu takdirde her zaman ve birden fazla kez talep edilebilir. Uyarlama için Türk Medeni Kanunu madde 176 fıkra 4'te sayılan tarafların mali durumunda değişiklik veya hakkaniyet gerektirmesi şartların gerçekleşmesi gerekmektedir. Bunların yanında daha önce verilmiş bir nafaka kararı olması, talep, nafakanın irat şeklinde ödeniyor olması ve aleyhine durum değişikliği olan tarafın bu değişimde kusurunun bulunmaması şartları da gerçekleşmiş olmalıdır. Anlaşmalı boşanma sonucu yapılan sözleşmeler ve nafaka miktarının döviz cinsiyle belirlenmesi durumlarında ise bu koşulların yanında Türk Borçlar Kanunu madde 138'deki koşulların da oluşması halinde uyarlama mümkün olacaktır. Ayrıca talebin hakkın kötüye kullanılmasını oluşturmaması da gereklidir. Verilen yoksulluk nafakasının uyarlanması kararı dava tarihinden itibaren hüküm ifade edecektir.

Abstract:
Alimony is the assistance provided by other persons to the party in need of assistance from the past to the present. Poverty alimony is a type of maintenanca alimony. Essentially, is consists of the obligation of the spouses to participate in the marriage union against each other, which exists during the marriage union, to continue after marriage for some social, moral and social reasons. It is regulated in Article 176 of the Turkish Civil Code Number 4721. It will be decided to pay poverty alimony to the spouse who will fall into poverty after the divorce, provided that he/she is less or equally at fault and faultless, in proportion to the financial power of the other spouse. The aim is to ensure that the poverty- stricken part earns a living and is not abandoned to his/her fate after the divorce.
After the amount of alimony is decided, it may not be able to adapt to the new situation for various reasons. This permanent and continuous new situation may be in favor of the creditor and against the debtor, or vice versa. The need to adapt the alimony may arise due to reasons such as the decrease in the purchasing power of money, the alimony debtor becoming unable to work as a result of a serious illness, the alimony creditor starting to work in an income-generating job. Adaptation is possible for both parties; the party who is the alimony creditor may request an increase, while the party who is the debtor may request a decrease. The request for adaptation is not limited to a minimum or maximum period of time and can be requested at any time and more then once if the conditions are met. Fort he adaptation, the conditions listed in Article 176 paragraph 4 of the Turkish Civil Code, such as a change in the financial situation of the parties or the requirement of equity, must be met. In addition to these, there must be a previous alimony decision, the request must be made, the alimonymust be paid in the form of income, and the party against whom the situation has changed must not be at fault for this change. In cases where the agreements made as a result of an uncontested divorce anf the amount of alimony is determined in foreign currency, adaptation will be possible if the conditions in Article 138 of the Turkish Code of Obligations are met in addition to these conditions. In addition, the request must not consitute an abuse of right. The decision to adapt the poverty alimony shall take effect as of the date of the lawsuit.