Siyasal vekalet eylemi üzerinden tahakküm ilişkilerini düşünmek: Cumhuriyet Halk Partisi'nde aday belirleme süreçleri
Thinking about domination relations in the act of delegation: The case of candidate selection processes in the Republican People's Party
Yazar: OSMAN KOCAAGA
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN YÜCEL
Galatasaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Aday seçimi = Candidate selection ; Cumhuriyet Halk Partisi = Cumhuriyet Halk Party ; Siyaset = Politics ; Siyasi partiler = Political parties ; Tahakküm = Domination ; Vekalet = Representation

Özet:
Bu çalışma, Cumhuriyet Halk Partisi'nde milletvekili adaylarının belirlenmesi sürecinde ortaya çıkan tahakküm ve meşruiyet ilişkileri üzerinedir. CHP'nin, 2007, 2011 ve 2015 seçimlerinde farklı aday belirleme yöntemleri kullanmasına rağmen, çoğunluğu parti profesyoneli olarak nitelendirilebilecek kişilerin sürekli seçildiği ve farklı yöntemlerin aday ve milletvekili kompozisyonunda radikal bir değişiklik yaratmadığı görülmektedir. Bu olgu, parti yayınları ve diğer kaynaklardan yararlanılarak toplanılan Türkiye geneli istatistiklere dayanarak oluşturulmuş olan çoklu mütekabiliyet analizi diyagramlarıyla ve Kırklareli'de yürütülen etnografik saha araştırmasının verileriyle ortaya koyulmaktadır. Örtülü tahakküm mekanizmalarını incelemek üzere Pierre Bourdieu'nün sembolik şiddet teorisi, Marksist "ideoloji" ve "hegemonya" kavramları ile klasik elit teorilerinin değerlendirmeleri ile karşılaştırılarak kullanılmaktadır. Çalışma, sembolik şiddet teorisinden, kavramsal alet kutusunun "ideoloji" ve "hegemonya" kavramlarından farklı bazı özgün açılımlar sağladığı düşüncesiyle faydalanmaktadır. Çalışma aynı zamanda klasik elit teorilerinin genelleyici, işlevsel, özcü varsayımlarından farklı olarak Bourdieu'nün pratik teorisinin tahakküm mekanizmalarını tarihsel ve ilişkisel temelleriyle değerlendirerek araştırma sorunsalını analiz etmeye olanak sağladığını göstermektedir. Bu çerçevede aday belirleme yöntemlerinden merkez yoklamasının "lider oligarşisi"nin, ön seçimlerin de "parti içi demokrasi"nin, göstergesi olduğu yolundaki kanıksanmış düşünceleri eleştirel bir değerlendirmeye tabi tutmaktadır. Her üç seçim döneminde de farklı seçici organlara rağmen (parti genel merkezi, üyeler ve delegeler) parti tarafından aday gösterilen ve milletvekili seçilen kişilerin aynı pozisyonları işgal eden kişiler olduğunu istatistiki ve etnografik verilerle ortaya koymaktadır. Böylelikle hem toplumsal teoriye hem de siyaset bilimi literatürüne milletvekili adaylarının belirlenmesi ve parti içi demokrasi tartışmaları bağlamında teorik ve metodolojik düzeyde katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Cumhuriyet Halk Partisi, Milletvekili Adaylarının Belirlenmesi, Parti İçi Demokrasi, Pierre Bourdieu, Sembolik Şiddet Kuramı, Çoklu Mütekabiliyet Analizi

Abstract:
This study is on the domination relations that emerged in the process of selection of candidates for the Republican People's Party (Cumhuriyet Halk Partisi – CHP). This study contends that although the CHP used different methods for selecting candidates in the 2007, 2011 and 2015 elections, people, majority of whom can be qualified as party professionals, were still elected and a radical change in the composition of candidates and MPs did not emerge. This fact has been demonstrated via diagrams of multiple correspondence analysis based on Turkey-wide statistics collected from party publications and other sources, as well as on data from an ethnographic field research carried out in Kırklareli. To analyse hidden mechanisms of domination, the study draws upon Pierre Bourdieu's theory of symbolic violence by comparing it with Marxist concepts of 'ideology' and 'hegemony', as well as the evaluations of classical elite theories. This study contends that the conceptual toolbox provided by the theory of symbolic violence provides researchers with remarkably different perspectives on the relations of domination compared to the Marxist concepts of "ideology" and "hegemony". The study also demonstrates that Bourdieu's theory of practice enables researchers to analyze their problematic within the context of their historical and relational foundations unlike generelizations of classical elite theories based on highly functionalist and essentialist assumptions. In this context, this study critically interrogates the truisms of Turkish politics that the central appointment method (merkez yoklaması) is the indicator of "oligarchy of leaders" and the primary method (ön seçim) is the indicator of "intra-party democracy". The study reveals the fact through statistical and ethnographic data that the people who are nominated by the party and who are elected as MPs are identical in all three election periods despite the existence of different selectorates (the party's central organization, party members and delegates). Thus, the study aims to make a theoretical and methodological contribution to both social theory and the political science literature with regards to the themes of selection of MP candidates and intra-party democracy.
Keywords: The Republican People's Party, Selection of Political Candidates, Intra-Party Democracy, Pierre Bourdieu, Theory of Symbolic Violence, Multiple Correspondence Analysis.