Yaratıcı dramanın hemşirelerin örgütsel sessizlik düzeyi üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Assessment of effects of creative drama upon organizational silence level of nurses
Yazar: ESRA ÇAYLAK ALTUN
Danışman: PROF. DR. HAVVA ÖZTÜRK
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Drama = Drama ; Hastaneler = Hospitals ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Personel geliştirme = Personnel development ; Yaratıcı drama = Creative drama ; Örgütsel seslilik = Organizational voice

Özet:
Bu araştırma, hemşirelerin örgütsel sessizlik düzeyi üzerine yaratıcı drama
yönteminin etkisini değerlendirmek amacıyla bir üniversite hastanesinde çalışan, 30
deney, 30 kontrol 1, 30 kontrol 2 olmak üzere toplam 90 hemşire ile gerçekleştirilmiştir.
Veriler; bilgi formu, örgütsel sessizlik ölçeği, kontrol formu, drama oturumlarında
hazırlanan ürünlerle toplanmıştır. Bulgulara göre yaratıcı drama uygulamaları deney
grubundaki hemşirelerin örgütsel sessizlik konularının yalnızca çalışan performansı alt
boyutunda sessizliklerini azaltırken (p<0.05), istatistiksel açıdan fark yaratmasa da diğer
alt boyutlarda sessizlik düzeylerini biraz azaltmıştır (p>0.05). Örgütsel sessizliğin
nedenlerine yönelik ise tüm alt boyutlarda istatistiksel olarak anlamlı fark
oluşturmamıştır. Ancak tecrübesizlik ve işle ilgili korkulara bağlı nedenlere yönelik
sessizliklerinde biraz azalma sağlamıştır (p<0.05). Örgütsel sessizliğin olası sonuçları
için ise iyileşmeyi ve gelişmeyi engelleyen sonuçlar alt boyutunda sessizliğin azalması
aleyhine istatistiksel bir fark oluşturmuştur (p<0.05). Ayrıca nitel verilere göre
hemşirelerin, olumsuz iletişim/tutum, örgüt kültürü, değer verme, örgütsel/sistemsel
yetersizlik, yönetsel yetersizlik, güven ve hiyerarşik yapı olmak üzere yedi alt temada
yönetsel ve örgütsel nedenlere, işten çıkma, iş yükü, cezalandırma, bireysel çıkarlar
şeklinde dört alt temada işle ilgili korkulara, bilgi/beceri eksikliği ve özgüven eksikliği
şeklinde iki alt temada tecrübe eksikliğine, sorunlu görünmeme başlığındaki temada
izolasyon korkusuna, yönetici-ast ilişkisi ve meslektaş-ekip şeklinde iki alt temada
ilişkileri zedeleme korkusuna yönelik nedenlerle sessiz kaldıkları belirlenmiştir.
Sonuçta drama uygulamaları örgütsel sessizliğin bazı konu ve nedenlerine yönelik
hemşirelerin sessizlik düzeyini azaltırken, çözümünde tek başına yeterli olmamıştır. Bu
açıdan drama uygulamalarının yanı sıra kurum tarafından sessizliğe yönelik iyileştirici
etkinlikler düzenlenmelidir.

Anahtar Sözcükler: Drama, Hastaneler, Hemşirelik Personeli, Organizasyonlar,
Personel Geliştirme

Abstract:
This study was carried out with 30 experiment, 30 control-1, 30 control-2 total 90
nurses working in a university hospital to evaluate the effect of creative drama method
on organizational silence level of nurses. Data were collected with the information
form, organizational silence scale, control form, and the products prepared in the drama
sessions. According to the findings, while creative drama practices decreased the silence
levels of the organizational silence issues of the nurses in the experimental group only
in employee performance sub-dimension (p <0.05), it decreased the silence levels in
other sub-dimensions slightly (p> 0.05). It didn't create a statistically significant
difference as for the reasons for organizational silence. However, it lead to a slight
decrease in the silence of reasons with regard to inexperience and work related fears
(p <0.05). For the possible consequences of organizational silence, it created a statistical
difference only in the sub-dimensions of the results that prevented improvement and
development against the decrease in silence (p> 0.05). Moreover, based upon the
qualitative data, the nurses in seven sub-themes, including negative
communication/attitudes, organizational culture, appreciation, organizational/systemic
inadequacy, managerial inadequacy, trust and hierarchical structure, in four sub-themes
involving administrative and organizational causes, dismissal, workload punishment,
self-interest, in two sub-themes such as work-related fears, lack of knowledge/skills and
lack of self-confidence, in two sub-themes including lack of experience and in the
theme under the title of "not being seen as a problematic person", the fear of isolation,
manager-sub relationship and colleague-team, remained silent for fear of damaging
relationships.
As a result, drama practices decreased the silence level of nurses for some issues
and reasons of organizational silence, while the solution was not sufficient. In this
respect, besides the drama practices, improvement activities for silence should be
organized by the hospital management.


Key Words: Drama, Hospitals, Nursing Staff, Organizations, Staff Development