Bor atıklarının çöp deponi tabakalarında kullanılabilirliğinin geoteknik açıdan değerlendirilmesi
The geotechnical aspects evaluation of usability in landfill layers of boron wastes
Yazar: EREN BAYRAKCI
Danışman: PROF. DR. YÜCEL GÜNEY
Anadolu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Eskişehir Kırka Bor İşletme Müdürlüğü'nden elde edilen atık kil, toprak ve yeraltı suları için potansiyel risk olmakla birlikte oldukça büyük çevre problemlerine neden olmaktadır. Dolayısıyla bu kilin yeniden değerlendirilmesi önem arz etmektedir. Bu çalışmada, atık kilin ve atık kil/bentonit ve atık kil/atık lastik karışım hallerinin düzenli depolama tesislerinde (DDT) geçirimsiz tabaka olarak kullanılabilirliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Laboratuvarda atık kilin ve karışım hallerinin geoteknik özellikleri belirlenmiş ve Atıkların Düzenli Depolanmasına Dair Yönetmeliğe göre geçirimsiz tabaka olarak kullanılıp kullanılamayacağı araştırılmıştır.
Atık kilin su muhtevası belirlendikten sonra, deneylerin yapılabilirliği için kurutulup öğütülmüştür. Atık kilin fiziksel (özgül ağırlık değeri, Atterberg kıvam limitleri ve dane çapı dağılımı) ve mekanik özellikleri (standart proktor testi, serbest basınç dayanımı, şişme yüzdesi değeri ve permeabilite katsayısı) belirlenmiştir. Atığın geoteknik özellikleri tanımlandıktan sonra, atık lastik ve bentonit ile karıştırılarak karışımların DDT'ler için geçirimsiz tabaka olarak kullanılabilirliği araştırılmıştır. Farklı oranlarda karıştırılan atık kil/bentonit ve atık kil/atık lastik karışımlarının, plastisite indeksi, optimum su muhtevası, serbest basınç (kg/cm2), şişme yüzdesi (%) ve hidrolik iletkenlik k(m/sn) değerleri belirlenerek, en uygun numune belirlenmeye çalışılmıştır. Son olarak, belirlenen en uygun numune ile yapılan sızıntı suyu çalışmalarıyla deneysel çalışmalar sonlandırılmıştır. Çalışmalar sonucunda, atık kilin I., II. ve III. sınıf DDT'lerde geçirimsiz kil tabakası olarak kullanılabilirliği kanıtlanmıştır.

Abstract:
Waste clay which is obtained from Eskişehir Kırka Boron Works, causes sizable environmental problems, as well as being the potential risk for soil and groundwater. Therefore, it is important to re-evaluate of this clay. In this study,waste clay and waste clay/bentonite and waste clay/waste tire mixtures were aimed to investigate the availability of the impermeable layer of landfill. The geotechnical properties of waste clay and waste clay's mixture forms was determined in laboratory and according to Regulation of Sanitary Landfills were investigated availability in impermeable layer.
After determining the water content of the waste clay, for the feasibility of experiments waste clay is ground after drying. The physical properties (specific gravity value, Atterberg consistency limits and grain size distribution) and the mechanical properties (standard proctor test, unconfined compressive strength, swelling percentage and permeability coefficient) of the waste clay was defined. After the geotechnical properties of the waste clay is defined, the availability of the occurring mixtures mixing with bentonite and waste tire was investigated as impermeable layer in landfills. The plasticity index, optimum water content, unconfined compressive strength and hydraulic conductivity coefficient of waste clay/bentonite and waste clay/waste tire mixtures which mixed in different proportions was determined, and tried to determine the most suitable sample. Finally, the experimental studies was terminated with made leachate works with determined most suitable samples. As a result of studies, the availability of waste clay as impermeable layer has been proven in I., II. and III. class landfills.