Multipl skleroz hastalarında intihar düşüncesinin klinik ve demografik özelliklerle ilgisi
The relationship between clinical and demographic characteristics and suicidal ideation in patients with multiple sclerosis
Yazar: NARGIZ ALLAHGULUZADA
Danışman: PROF. DR. MURAT TERZİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Demografi = Demography ; Depresyon = Depression ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Stres = Stress ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yorgunluk = Fatigue ; İntihar = Suicide

Özet:
Amaç: Çalışma, Multipl Skleroz (MS) hastalarında intihar düşüncesinin klinik ve demografik özelliklerle ilgisine bakmak için planlanmıştır. 
Materyal ve Metot:  Çalışma, Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma Hastanesi'nde 15 Ağustos-20 Kasım 2018 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, Nöroloji Polikliniği'nde kayıtlı olan MS hastaları oluşturmuştur.
Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından bu konuya ilişkin literatür incelenerek geliştirilmiş bilgi formu (Ek 1), İDÖ (Ek 2), BDE (Ek 3), SYÖ (Ek 4), YDÖ (Ek 5), YGBS (Ek 6) ve EDSS puanları kullanılmıştır. Veri toplama aracının kapsam geçerliliği için uzman görüşü alınmıştır. Bu çalışmadakı verilerin analizi IBM SPSS.22 paket programıyla değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistikler, T testi, Mann-Whitney U testi, Kruskal-Wallis H testi kullanıldı. İntihar düşüncesi ölçeği üzerinde önemli etkiye sahip olan açıklayıcı değişkenler çoklu regresyon analizi (stepwise) ile yapıldı. 
Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 41,3±11,44'tür. Hastalardan %68,2'i  kadın, %31,8'i ise erkek cinsiyettedir. Hastaların %38'inin ilk öğretim, %33'ünün lise, %23,5'inin ise universite eğitim durumuna sahip olduğu, %5,6'sının eğitimsiz olduğu görülmüştür. Araştırma kapsamına alınan hastaların depresyon, yorgunluk, strese yatkınlık ve yaşam doyumunun hastaların intihar düşüncesini anlamlı düzeyde etkilediği (p<0,05) bulunmuştur.
Sonuç: MS hastalarında depresyon ve yorgunluk intihar düşüncesinin gelişimine sebep olmaktadır. Aynı zamanda yaşam kalitesinin azalması, strese yatkınlığın artması da intihar düşüncesini etkilemektedir. Çalışmanın sonuçları doğrultusunda bu etkinin daha iyi anlaşılması MS hastalarına yönelik daha stratejik tedavilerin geliştirilmesini sağlayacaktır. 

Anahtar Kelimeler: Depresyon; İntihar düşüncesi; Yaşam kalitesi; Yorgunluk; Multipl Skleroz; Stres

Abstract:
Objective: Study was planned to investigate the link between suicidal thinking and clinical and demographic characteristics in patients with multiple sclerosis (MS).
Materials and Method: The investigation was carried out in Samsun Ondokuz Mayıs University Research Hospital between August 15 and November 20, 2018. The participants of the study was composed of MS patients who were registered in Neurology Polyclinic.
The personal data form that developed by the researcher reviewing the literature on this subject (Appendix 1), SIS (Appendix 2),  BDI (Appendix 3), STS (Appendix 4), LSS (Appendix 5), VSSF (Appendix 6) and EDSS scores. Expert opinion was obtained for the scope validity of the data collection tool. The analysis of the data in this study was evaluated with IBM SPSS.22 package program. In the evaluation of the data; Descriptive statistics, T-test, Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis H test were used. Explanatory variables which had significant effect on Suicidal Idea Scale were performed by multiple regression analysis (stepwise).
Results: The mean age of the patients was 41.3 ± 11.44. Of these, %68.2 were female and %31.8 were male. It is known that %38 of the patients have primary, %33 have high school education, %23.5 have undergraduate education and %5.6 do not have education. Suicidal ideation was significantly affected by depression, fatigue, stress predisposition and life satisfaction of participators (p <0.05).
Conclusion: Depression and fatigue contribute to suicidal thoughts in patients with MS. At the same time, decreasing quality of life and increasing susceptibility to stress influence suicidal ideation. In the light of the outcomes of the investigation, a better understanding of this effect will enable the improvement of more strategic treatments for MS patients.

Keywords: Depression; Fatigue; Life quality; Multiple Sclerosis; Stress; Suicide ideation