Farklı fenotiplere sahip polikistik over sendromlu hastaların klinik ve laboratuvar parametreleri yönünden değerlendirilmesi
Characteristics of different phenotypes of polycystic ovary syndrome in A Turkish population: A prospective study
Yazar: BAHADIR ERTÜRK
Danışman: PROF. DR. RECAİ PABUÇCU
Ufuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Fenotip = Phenotype ; Hiperandrojenizm = Hyperandrogenism ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Polikistik over sendromu = Polycystic ovary syndrome ; Teşhis = Diagnosis ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Farklı fenotiplere sahip polikistik over sendromlu hastaların klinik ve laboratuvar parametreleri yönünden değerlendirilmesi. 
Amaç:	Polikistik over sendromu oligo/anovulasyon, klinik veya biyokimyasal hiperandrojenemi, polikistik overlerle karakterize heterojen bir hastalıktır. Bu çalışmada amacımız farklı fenotiplere sahip polikistik over sendromlu hastaların klinik ve laboratuvar parametreleri yönünden değerlendirilmesini sağlayarak benzer ve farklı yönlerinin ortaya çıkarılması, böylelikle hastalığın uygun tanı ve tedavisine katkı yapmaktır.
Materyal ve Metot: Çalışma Ekim 2013–Mayıs 2015 tarihleri arasında Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Dr. Rıdvan Ege Hastanesi ve Zekai Tahir Burak Kadın Sağlığı Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum kliniklerinde ortak olarak yürütülmüştür. Çalışmaya polikistik over sendromu (PCOS) tanısı konulan 760 (%89.1) hasta ve 93 (%10.1) sağlıklı birey dahil edilmiştir. PKOS tanısı Rotterdam kriterlerine göre değerlendirildi ve üç kriterden en az ikisini içerenler PKOS olarak kabul edildi: 1) Oligo/anovulasyon (O); 2) Klinik veya biyokimyasal hiperandrojenizm(HA); 3) Ultrasonografide polikistik overler(PKO). Bu kriterlere göre PKOS'lu hastalar dört ana fenotipe ayrıldılar;
1.Fenotip: Oligo/anovulasyon + Klinik ve/veya biyokimyasal hiperandrojenemi bulguları + Ultrasonografide polikistik over morfolojisi
2.Fenotip: Oligo/anovulasyon + Klinik ve/veya biyokimyasal hiperandrojenemi bulguları
3.Fenotip: Klinik ve/veya biyokimyasal hiperandrojenemi bulguları + Ultrasonografide polikistik over morfolojisi
4.Fenotip: Oligo/anovulasyon + Ultrasonografide polikistik over morfolojisi
Bu fenotipler hem kendi aralarında hem de kontrol grubu ile karşılaştırıldılar.
Bulgular: PKOS fenotiplerin ülkemizdeki prevalansı 1.fenotip % 45.7, 2.fenotip % 10, 3.fenotip % 17.8 ve 4.fenotip için % 26.6 olarak saptandı. Fenotip 1 klinik ve biyokimyasal olarak en hiperandrojen fenotip olarak tespit edildi. 1. ve 2. fenotiplerde BMI değerleri daha yüksekti dolayısıyla obeziteye diğer fenotiplerden daha yatkındılar. Android tipte obezitenin önemli bir göstergesi olan bel/kalça oranı en yüksek fenotipse fenotip 1 saptandı. Her 4 fenotipin ortalama sistolik ve diyastolik kan basınçları kontrol grubuna göre anlamlı yüksekti (p<0.05). Fenotip 2 en yüksek total kolesterol düzeyine sahipti. İnsülin direncinin göstergesi olan HOMA indeksi fenotip 1'de en yüksek düzeydi. Metabolik sendrom açısından da fenotip 1 en riskli grubu oluşturmaktaydı (p<0.05).
Sonuç: Farklı PKOS fenotipleri arasında klinik, metabolik ve hormonal  parametreler yönünden birçok farklılık mevcuttur. Her fenotip için farklı riskler söz konusu olduğundan PKOS tanısı konulurken hastaların hangi fenotipe dahil olduğu uygun şekilde sınıflandırılmalıdır. Bu sayede hastaların karşılaşabilecekleri kısa ve uzun dönemli sağlık riskleri daha iyi hesaplanabilir. Böylelikle takip ve tedavileri uygun şekilde yapılabilir.

Anahtar kelimeler: Polikistik over sendromu, tanı kriterleri, fenotipler, hiperandrojenizm, insülin direnci, metabolik sendrom

Abstract:
ABSTRACT
	Characteristics of different phenotypes of polycystic ovary syndrome in a Turkish population: a prospective study
Aim: Polycystic ovary syndrome is a heterogeneous disorder characterized by oligo or anovulation, biochemical or clinical manifestations of hyperandrogenemia and polycystic ovaries. The aim of this study was to compare clinical, hormonal, and metabolic variables among polycystic ovary syndrome phenotypes according to Rotterdam Criteria.
Material and Method: This prospective cohort study was conducted in Ufuk University School of Medicine and Zekai Tahir Burak Women Health, Education and Research Hospital between October 2013 and May 2015. During this period, a total of 760 subjects were diagnosed as PCOS and were defined as eligible for the prospective follow-up. Subjects should meet at least two of the following three criteria to got diagnosed according to revised Rotterdam criteria:
1) Oligo/anovulation 
2) Clinical or biochemical hyperandrogenism 
3) Polycystic ovaries on ultrasound 
Patients with PCOS were further divided into four main phenotypes based on diagnostic features of PCOS:
1. Phenotype: oligo / anovulation + clinical and / or biochemical signs of hyperandrogenism + polycystic ovarian morphology on ultrasound
2. Phenotype: oligo / anovulation + clinical and / or biochemical signs of hyperandrogenism
3. Phenotype: clinical and / or biochemical evidence of hyperandrogenism + polycystic ovarian morphology on ultrasound
4. Phenotype: oligo / anovulation + polycystic ovarian morphology on ultrasound
Additionally, total of 93 subjects were included in the prospective follow-up as for the control group. Clinical and biochemical variables were compared between PCOS phenotypes and the control group.
Results: The overall prevalance of phenotypes 1, 2, 3 and 4 in our population were found as % 45.7, % 10,  %  17.8 and % 26.6, respectively. Phenotype I was the most hyperandrogenic group in terms of clinical and biochemical features and associated with higher waist-to-hip ratio when compared with other phenotypes. Body mass index (BMI) values were significantly higher in Phenotype 1 and 2 than other phenotypes and controls. Mean systolic and diastolic blood pressure of each phenotype were significantly higher than the control group (p<0.05). Significantly higher serum cholesterol levels were detected in Phenotype 2. Homeostatic Model Assessment Insuline Resistance (HOMA-IR) levels were significantly higher in phenotype 1 than other groups (p<0.05). Metabolic Syndrome prevalance was significantly higher in phenotype 1 when compared with other phenotypes (p<0.05). 
Conclusion:	There are significant differences in terms of clinical, hormonal. metabolic features between different PCOS phenotypes that evaluated according to diagnostic criterias. Since each phenotype reveals different metabolic and cardiovascular risks, subjects that diagnosed with PCOS should be carefully evaluated and classified according to individual phenotype. Following appropriate phenotypical classification of patients that diagnosed with PCOS, short and long term health risks would be better clarified and more individualized treatment facilities would be further justified. 

Keywords :	Polycystic ovary syndrome, diagnostic criteria, phenotypes, hyperandrogenism, insulin resistance, metabolic syndrome