Çoklu cevaplı madde türünün puanlanmasında kullanılan yöntemlerin test ve madde istatistikleri açısından karşılaştırılması
Comparison of the methods used in the scoring of the multiple response item type in terms of test and item statistics
Yazar: ÖMER DOĞAN
Danışman: PROF. DR. İSMAİL KARAKAYA
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Madde istatistikleri = Item statistics ; Puanlama = Scoring ; Testler = Tests ; Çoklu cevaplı madde türü = Multiple response item type ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırmanın amacı çoklu cevaplı madde türünün puanlanma yöntemlerini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda çoklu cevaplı maddelerden oluşan başarı testlerini puanlamada kullanılan sekiz puanlama yöntemi arasında; ortalama test güçlüğü, madde güçlüğü, madde ayırt ediciliği ve güvenirliklerine ait farklılıklar incelenmiştir. Bu sebeple araştırmanın modeli temel araştırmadır. Araştırmanın çalışma grubunu olasılığa dayalı olmayan örnekleme yöntemlerinden amaçlı örnekleme yoluyla seçilen 2019-2020 eğitim öğretim yılı ikinci döneminde Uşak'ta öğrenim gören ve Liselere Giriş Sınavı (LGS)'na hazırlanan ortaokul sekizinci sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada verilerin toplanması amacıyla; araştırmacı tarafından geliştirilen Türkçe ve matematik başarı testleri kullanılmıştır. Her bir başarı testi beş seçenekli yirmi maddeden oluşmaktadır. Bu testlerden Türkçe testi 277 ve matematik testi ise 263 sekizinci sınıf öğrencisine araştırmacı tarafından uygulanmıştır. Test uygulamaları sonrasında 259 öğrenciye beş maddeden oluşan anket uygulaması yapılmıştır. Toplanan verilerin analizinde betimsel istatistikler, z testi, ANOVA ve test ile madde istatistiklerini hesaplamak için uygun istatistiksel yöntemler kullanılmıştır. Araştırma sonucunda puanlama yöntemleri arasında güvenirlik bağlamında anlamlı bir fark olmadığı, test ortalama güçlükleri bakımından düzeltme uygulamasının yapıldığı çoklu puanlama yöntemleri ile İkili Puanlama (Dichotomous-İP)  yönteminin, düzeltme uygulaması yapılmayan puanlama yöntemlerine göre güçlük değerlerinin daha düşük olduğu bulunmuştur. Madde güçlük indeksleri incelendiğinde indeks değerleri en az olan puanlama yöntemlerinin İkili Puanlama ve Morgan Algoritması olduğu en yüksek ise Çoklu Doğru/Yanlış (Multiple True/False-ÇDY) ve Pozitif Sayım (Positive Count-PS) puanlama yöntemleri olduğu görülmüştür. Madde ayırt edicilik indekslerine bakıldığında matematik testi için en yüksek ayırt edicilik indeksleri Çoklu Doğru/Yanlış, Tuzaklı Çoklu Puanlama (Polytomous Trapdoor-TÇC) ve İkili Puanlama Yöntemleri iken Türkçe testi için Çoklu Doğru/Yanlış ve İkili Puanlama Yöntemi şeklindedir. Test uygulamalarına katılan sekizinci sınıf öğrencilerinden gönüllü olanlara uygulanan çoklu cevaplı ve çoktan seçmeli maddelerin karşılaştırılmasının yapıldığı anketten elde edilen sonuçlara göre öğrenciler çoklu cevaplı maddelerin yer aldığı testte çoktan seçmeli maddelere göre daha yüksek puan alacaklarını ve kişiler arası ayrımın daha iyi sağlanacağını düşünmektedirler. Ayrıca bildiklerini daha iyi yansıtabileceklerini düşündükleri ve cevaplaması daha kolay olan madde türünün çoktan seçmeli madde türü olduğunu belirtip LGS'de çoktan seçmeli maddelerin yer almasını tercih ettikleri sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Çoklu cevaplı madde türü, kısmi puanlama, en az bir doğru cevap, puanlama yöntemleri

Abstract:
The purpose of this study is to examine the scoring methods of the multiple response item type. For this purpose, the differences between average test difficulty, item difficulty, item discrimination and reliability among the eight scoring methods used in scoring achievement tests consisting of multiple answers items were examined. For this reason, the model of the research is basic research. The study group of the research is the secondary school eighth grade students who have been studying in Uşak in the second semester of the 2019-2020 academic year and prepared for the High School Entrance Exam (LGS) and the group was formed by purposive sampling from non-probability sampling methods. In order to collect data in the research; Turkish and mathematics achievement tests developed by the researcher were used. Each achievement test consists of twenty items with five options. Among these tests, Turkish test 277 and mathematics test were applied to 263 eighth grade students by the researcher. After the study group had the test, a questionnaire with five items was applied to 259 students. In the analysis of the collected data, descriptive statistics, z test, ANOVA and appropriate statistical methods were used to calculate the test and item statistics. As a result of the research, it was found that there is no significant difference between the scoring methods in terms of reliability. In terms of test average difficulties, multiple scoring methods with correction application and Dichotomous scoring method were found to have lower difficulty values than scoring methods without correction. When item difficulty indexes are analyzed, it is seen that the scoring methods with the lowest index values are Dichotomous Scoring and Morgan Algorithm, while the Multiple True/False and Positive Count Scoring methods are the highest. Considering item discrimination indices, the highest discrimination indices for mathematics test are Multiple True/False, Polytomous Trapdoor and Dichotomous Scoring Methods and the highest discrimination indices for the Turkish test are Multiple True/False and Dichotomous Scoring Method. A questionnaire was applied to compare the multiple response and multiple-choice items from the eighth grade students who participated in the tests to the volunteers. According to the results obtained from the questionnaire, the students think that they will score higher than the multiple choice items by doing the test with multiple response items. Students think that interpersonal discrimination with multiple response items will be better provided. In addition, they stated that the type of item that they think could reflect what they know better and which is easier to answer is a multiple choice item type and it was concluded that they preferred multiple choice items in LGS.

Key Words: Multiple response item type, partial scoring, at least one correct anwser, scoring methods