Gebelikte gestasyonel diyabetus mellitus gelişen gebelerin postpartum süreçte diyabet taramasına gitmelerini etkileyen faktörler
Factors affecting attendance at postpartum diabetes screening in women with gestastional diabetes.
Yazar: MELTEM MECDİ
Danışman: PROF. DR. NEZİHE KIZILKAYA BEJİ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Diabet-gebelik sırasında = Diabetes-gestational ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Gebelik = Pregnancy ; Postpartum dönem = Postpartum period

Özet:
Gestasyonel diyabet (GD) tanısı konulan kadınların %50?den daha fazlasına 5 yıl içerisinde Tip 2 diyabetes mellitus (Tip2 DM) tanısı konulmaktadır. Kadınların postpartum diyabet taramasına gitme oranı sadece %48-56?dır. Bu çalışma postpartum diyabet taramasına gitmeyi kolaylaştırıcı ve engellleyici faktörleri belirlemek amacıyla planlanmıştır.
	Araştırmanın evrenini, İstanbul Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı?na Ocak 2008- Ocak 2012 tarihleri arasında gestasyonel diyabet tedavisi gören kadınlar oluşturmaktadır. Gestasyonel diyabeti olan 111 kadın örneklem kapsamına alınmıştır. Çalışmada veriler anket formu kullanılarak elde edilmiştir. Anket formunda; demografik ve obstetrik özellikler, gestasyonel diyabet, postpartum tarama, taramaya gitmeyi engelleyici faktörler ve taramaya gitmeyi kolaylaştırıcı faktörlere ilişkin sorular yer almaktadır. Kadınlarla karşılıklı görüşme yöntemi ile telefonla görüşülmüştür. İstatistlik analizde Mann-Whitney U test, Chi-Square test, and Wilcoxon test kullanılmıştır.  Anlamlılık seviyesi p<0.05 olarak kabul edilmiştir.
Kadınların yaş ortalaması 34.25±5.67, paritesi 1.98±1.09, gebelik öncesi beden kitle indeksi 26.95±4.12?dir. Kadınların %38.7?si (n:43) postpartum diyabet taramasına gittiğini belirtmiştir. Postpartum tarama sonucuna göre %12.6 (n: 14) kadına Tip 2 diyabetes mellitus tanısı konulmuştur. Katılımcılar kolaylaştırıcı faktör olarak en fazla; %55.8?i (n: 24) testin gerekliliğinin farkında olma, %34.9?u (n: 15) diyabet ekibi tarafından takip edilme, %25.6?sı (n: 11) ailede diyabet hastasının olması, engelleyici faktör olarak ise en fazla; %57.4?ü (n:39) testin gerekliliğinin farkında değilimi, %51.5?i (n: 35) bilgi eksikliğini, %14.7?si (n: 10) bebeğe bakacak kimsenin olmaması,  %19.1?i (n: 15) diğer işlerle çok meşgul olmayı belirtmiştir. 
Sonuç olarak; postpartum diyabet taramasına gitmeyi kolaylaştırıcı faktörler arasında "farkındalık", engelleyici faktörler arasında ise bilgi eksikliği en önemli faktör olarak belirlenmiştir. Hastalara postpartum diyabet taraması hakkında kapsamlı eğitim verilmelidir.

Abstract:
Up to 50% of women diagnosed with gestational diabetes (GD) during pregnancy will be diagnosed with Type  2 diabetes mellitus within 5 years. The attendance rates only 48 -56% of women postpartum diabetes screening. This study aimed to examine the barriers and facilitators to attendance at postpartum diabetes screening.
The study sample consisted of women who diagnosed with GD at Istanbul University, Department of Gynecology and Obstetrics Clinic between January 2008 to January 2012. The 111 women with GD were included in the sample. The data were obtained using the survey form. In form of survey, demographic and obstetric characteristics, gestational diabetes, postpartum screening, about barriers to attending screening and about facilitators to attending screening included questions regarding facilitating factors.
We communicated with women person to person by telephone. Instatistical analysis, Chi-Square test, Mann-Whitney U test and Wilcoxon test were used. Significance level was cooncidered as p<0.05.
The women were average of age 34.25±5.67 years, parity 1.98±1.09, pre-pregnancy body mass index 26.95±4.12. 38.7% (n: 43) of women reported postpartum diabetes screeining. As a result of postpartum screening, 12.6% (n = 14) women were diagnosed with Type 2 diabetes mellitus. 
 In conclusion, defined maximum facilitator factors were; 55.8% (n: 24) aware of the need for the screening, 25.6%  (n: 11) to be patient with diabetes in the family and 34.9%  (n: 15) medical provider reminders, while maximum  barrier factors were 57.4% (n: 39) lack of awareness of the need to attend screening, 51.5% (n: 35) lack of awareness, 14.7% (n: 10) lack of babysitting,  19.1% (n: 15)  too busy with other issues.
As a result of the factors facilitating postpartum diabetes screening "awareness", the lack of knowledge of the inhibiting factors determineded to be the most important factor. Patients should be given extensive training on postpartum diabetes screening.