Okulların etkililik düzeyleri ile çalışanların işe angaje olma düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between the effectiveness level of schools and the engagement level of employees
Yazar: ERSİN ATCIOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AKİF KÖSE
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul etkililiği = School effectiveness ; Okul yöneticileri = School administrators ; Öğretmenler = Teachers ; İşle bütünleşme = Work engagement

Özet:
Bu araştırmanın amacı, çalışanların işe angaje olmaları ile okulların etkililik düzeyleri arasındaki ilişkinin ortaya çıkarılmasıdır. Araştırma betimsel bir çalışma olup ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada nicel yöntem kullanılmış olup değişkenler arasındaki ilişkiye odaklanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2016-2017 Eğitim-Öğretim yılında Kahramanmaraş İli Merkez İlçelerinde (Onikişubat, Dulkadiroğlu) bulunan kamu ve özel ilkokul ve ortaokullarda görev yapan yönetici ve öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise bu evren içerisinden öncelikle küme örnekleme kullanılarak sonrasında tabaka örnekleme yöntemiyle seçilen 37 yönetici ve 373 öğretmen olmak üzere toplam 410 çalışandan oluşmaktadır.
Araştırmada, öğretmen ve yöneticilerin işe angaje olma düzeylerini ölçmek için "İşe Angaje Olma Ölçeği", etkili okul algılarını ölçmek için ise "Etkili Okul Ölçeği" kullanılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin demografik özelliklerini belirlemek üzere araştırmacı tarafından geliştirilmiş "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. 
Araştırmada elde edilen veriler bilgisayar ortamında SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 23.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Veri analizinde frekans, yüzde, ortalama, t-testi, tekyönlü varyans analizi, korelasyon ve basit regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, okulların etkililik düzeyleri ile çalışanların işe angaje olma davranışları arasında pozitif ve anlamlı bir ilişkinin olduğu ortaya çıkmıştır. Çalışanların işe angaje olmalarının okul etkililiğinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu görülmüştür. İlkokul ve ortaokulların etkililik düzeyinin %34'ünün öğretmen ve yöneticilerin işe angaje olmaları ile açıklandığı belirlenmiştir. 
Araştırma sonuçlarından hareketle, etkili okul oluşturma adına çalışanların işe angaje olmalarının sağlanması gerektiğinin eğitim yöneticileri tarafından bilinmesi ve uygulamada buna dikkat edilmesi; çalışanların işe angaje olmalarını sağlayıcı ortamların üst yönetimlerce oluşturulmaya çalışılması; okul müdürlerinden Milli Eğitim Bakanlığı'na kadar tüm paydaşların işe angaje olmada bireysel unsurların önemini fark etmeleri; işe angaje olma kavramını dikkate alarak öğretmen ve yönetici yetiştirilmesinin karar vericiler tarafından göz önünde bulundurulması gerektiği önerileri getirilmiştir. Ayrıca araştırmacılara dönük olarak da insan kaynakları yönetimi, liderlik, sinizm, örgütsel bağlılık gibi farklı değişkenler arasındaki ilişkilerin incelenebileceği; araştırmanın nicel sonuçlarına ilişkin nitel araştırmalar yapılabileceği önerileri de sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Etkili Okul, İşe Angaje Olma, Öğretmen, Yönetici.

Abstract:
The purpose of this research is to reveal the relationship between the engagement levels of employees and the effectiveness levels of schools. This is a descriptive study and it is conducted in the relational survey model. In the study, quantitative method is used and the relation between the variables is focused on. The population of the research consists of administrators and teachers working in official and private elementary and secondary schools in Kahramanmaras province, Central Districts (Onikişubat and Dulkadiroğlu) during 2016-2017 academic year. The sample of the research consists of 410 employees; 37 managers and 373 teachers selected by layer and cluster sampling method. 
In the study, "Engagement Scale" is used to measure the level of engagement of teachers and managers and "Effective School Scale" is used to measure effective school perceptions. In addition, a "Personal Information Form",developed by the researcher, is used to determine the demographic characteristics of the teachers.
The data obtained in the study were analyzed by SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) 23.0 package program. Frequency, percentage, mean, t-test, one-way analysis of variance, correlation and simple regression analysis were used for data analysis. As a result of the research, it is found that there is a positive and significant relationship between the engagement of employees and the effectiveness levels of schools. It is seen that the engagement of employees is a significant predictor of school effectiveness. It is also seen that 34% of the effectiveness level of primary and secondary schools is explained by the involvement of teachers and managers in their work.
According to the results of the research, for an effective school it is important that employees are required to engage in work and it should be known by the managers; top managers should try to create convenient environments where employees can engage in work; all stakeholders, from school heads to the Ministry of National Education, should recognize the importance of individual elements of engagement to work. It has been proposed that decision makers should take into consideration the concept of engagement in work for training of teachers and managers. In addition, researchers can examine the relationships between different variables such as human resource management, leadership, cynicism, and organizational commitment; and a qualitative research on the quantitative results of the research could be made.

Key words: Effective School, Work Engagement, Teacher, Manager.