Medeni surelerde ahlaki ilkeler
Moral principles in the surahs revealed in medina
Yazar: MEHMET GÜLLÜ ORMAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET DEMİRCİ
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion
Dizin: Tefsir = Commentary

Özet:
MEDENÎ SÛRELERDE AHLÂKÎ İLKELER
Ahlâk bir toplumun olmazsa olmaz normlarıdır. Ahlâklı toplum huzurlu ve mutlu toplumdur. Bu çalışmada "Medenî sûrelerde ahlâkî ilkeler" konusu ele alınmıştır. Bu bağlamda Mekkî-Medenî tasnifi, Medenî sûrelerin hangi sûreler olduğu ve bu sûrelerin muhtevaları üzerinde durulmuştur. Sonrasında ahlâk konusu ele alınmış, bu bağlamda cahiliye dönemi ve İslam'dan sonra Medine'deki ahlâkî üzerinde durulmuştur. Ayrıca Medenî sûrelerde hangi tür ahlâkî esasların yer aldığı incelenmiştir. Kur'ân'ın getirmiş olduğu ahlâkî ilkeler, evrensel değer taşımaktadır. Bu tür ahlâkî davranışlara sahip olan toplumlar huzurlu ve mutlu toplum olmuştur. Çünkü Medenî sûrelerde yer alan ahlâkî ilkeleri Medine toplumu uygulamış ve bunun meyvesi olarak "asr-ı saâdet" diye bir toplum teşekkül etmiştir. İnsanlar arası yardımlaşma ve dayanışma duygusunun hakim olduğu, infak, cömertlik, şefkat ve merhamet gibi duyguların hakim olduğu bir toplumun inşasının ancak Kur'ân'ın getirmiş olduğu evrensel ahlâk ilkelerine sıkı sıkıya bağlı kalınarak mümkün olacağı anlaşılmaktadır. Ayrıca bu ahlâkî ilkelerin nasıl uygulandığını ortaya koyan ve ömrünün sonuna kadar bu ahlâkî ilkeleri sergileyen Hz. Peygamber'in ahlâkî yaşantısı da önemlidir. İncelediğimiz sure ve ayetler bize gösterdi ki kim bu dünyada iyilik yarsa karşılığını mutlaka görür. Kim kötülük yaparsa karşılığını mutlaka görür.
Bu çalışmada içerik analizi ve mukayeseli analiz yöntemleri kullanılarak Kur'ân-ı Kerim'deki Medenî surelerde hangi ahlâkî ilkelere yer verildiğinin tespiti ve değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Kur'ân, Medenî Sureler, Ahlâkî İlkeler, Evrensel Değerler, Asr-ı Saadet.

Abstract:
MORAL PRINCIPLES IN THE SURAHS REVEALED IN MEDINA

Morality is the indispensable norms of a society. A moral society is a peaceful and happy society. In this study, the subject of "Moral principles in the Civilized suras" is discussed. In this context, the classification of Makkî-Medenî, which surahs are the civil surahs and the contents of these surahs were emphasized. Then the subject of ethics was discussed, and in this context, the ethics in the jahiliyya period and in Medina after Islam were emphasized. In addition, what kind of moral principles are included in the Madinan suras were examined. The moral principles brought by the Qur'an have universal value. Societies that have such moral behaviors have been peaceful and happy societies. Because the society of Medina practiced the moral principles in the Civilized suras and as a result, a society called "Golden Age" was formed. It is understood that the construction of a society where the sense of cooperation and solidarity between people prevails, where feelings such as giving, generosity, compassion and mercy prevail, can only be possible by strictly adhering to the universal moral principles brought by the Qur'an. In addition, the moral life of the Prophet (pbuh), who demonstrated how these moral principles were applied and exhibited these moral principles until the end of his life, is also important. 
In this study, it is aimed to determine and evaluate which moral principles are included in the Madani suras in the Holy Quran by using content analysis and comparative analysis methods.
Key words: Qur'ān, Madanī Surahs, Moral Principles, Universal Values, Golden Age.