Çocuk kliniğinde yatan hastaların beslenme durumlarının değerlendirilmesi
Evoluation of nutritional status of hospitalized patients in pediatric clinic
Yazar: HALİL İBRAHİM ARGAMA
Danışman: PROF. DR. YAŞAR DOĞAN
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Hastaneler = Hospitals ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Malnütrisyon = Malnutrition ; Çocuklar = Children

Özet:
ÖZET
Malnütrisyon ülkemizin de arasında bulunduğu gelişmekte olan ülkelerin çocuk sağlığı sorunlarından biridir. Dünya Sağlık Örgütü'nün tanımına göre malnütrisyon, her birinin besideki eksiklik derecesi değişebilmekle birlikte, gerek proteinden gerekse enerjiden fakir bir beslenme biçimi sonucu oluşan, en fazla süt çocukları ve küçük çocuklarda rastlanan, sık olarak enfeksiyonların da eşlik ettiği bir patolojik sendromlar grubudur. Malnütrisyonu önlemek, özellikle hastaneden kazanılmış malnütrisyonu önlemek önemlidir. Bunun yolu da bu olguların hastaneye başvuru esnasında ve olabildiğince erken dönemde tanınmaları ile mümkündür. Bu çalışmanın amacı hastaneye yatan çocuklarda beslenme durum değerlendirmesi yaparak malnütrisyonu erken tanımak ve malnütrisyona bağlı gelişebilecek komplikasyonları en aza indirmektir.
Çalışmaya alınan tüm hastaların ilk yatış anında vücut ağırlığı, boy uzunluğu, baş çevresi, üst kol çevresi ve triseps deri kıvrım kalınlığı ölçüldü. Bu antropometrik ölçümler kullanılarak yaşa göre ağırlık, yaşa göre boy, boya göre ağırlık, ağırlık z- skoru, boy z- skoru, triseps deri kıvrım kalınlığı, vücut kitle indeksi ve üst kol çevresi/baş çevresi oranlarına göre hastaların beslenme durumları belirlendi. Çalışmaya alınan 1063 hastanın yaşları 2 ay-18 yaş arası değişmekteydi. Yaş ortalaması 5,70 ± 5,36 olup 604 (% 56,8)'ü erkek ve 459 (% 43,2)'u kız idi. Hastalar yaşa göre ağırlık (düşük kilolu), yaşa göre boy (bodur-kısa boylu) ve boya göre ağırlık (zayıf)  hesaplamalarına göre değerlendirildiğinde, malnütrisyon oranları sıra ile % 43,1, % 26,2 ve % 34,5 olarak bulundu. Ayrıca ağırlık z- skoruna hastaların %11,8'inde hafif-orta malnütrisyon ve % 2'sinde ağır malnütrisyon vardı. Boy z- skorunda ise bu oranlar sıra ile % 10 ve % 4,9 idi. Triseps deri kıvrım kalınlığı ve vücut kitle indeksine göre yapılan değerlendirmelerde ise vakaların sıra ile % 15,8 ve % 21,1'inde malnütrisyon tespit edildi. 
Çalışmamız sonucunda hastanede yatan çocuklarda malnütrisyon sıklığının günümüzde halen yüksek olduğu ve her çocuğun yatış nedenine yönelik incelemelerinin dışında beslenme yönünden değerlendirilmesi için tüm antropometrik ölçümlerinin yapılması gerektiği ve bu şekilde malnütrisyonun erken tanı ve tedavisinin çok önemli olduğu kanısına varılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Hastane, beslenme durumları, antropometri, malnütrisyon

Abstract:
Malnutrition is an important child health issue in developing countries, including Turkey. The World Health Organization defines malnutrition as a set of pathological syndromes, frequently accompanied by infection, which are mostly seen in infants and children, and although their levels of deficiency may vary, result from a protein-deficient or energy-deficient diet. The prevention of malnutrition, hospital-acquired malnutrition in particular, is very important but this can only be achieved if these patients are diagnosed as early as possible on their admission to hospital. The objective of this study was to examine the nutritional status of children admitted to a hospital, in order to diagnose malnutrition at an early stage, and prevent malnutrition-related complications.
On first admission, measurements of the patients included in the study were taken, including their weight, height, head circumference, upper arm circumference, and triceps skinfold thickness. Using these anthropometric measurements, the nutritional status of the patients were evaluated on the basis of weight by age, height by age, weight by height, weight z- score, height z- score, triceps skinfold thickness, body mass index, head circumference and upper arm circumference. The ages of the 1,063 patients who participated in the study varied between two and 18 months old. The average age was 5.70 ± 5.36 months, 604 (56.8%) of the participants were male and 459 (43.2%) were female. Using weight by age (low weight), height by age (short stature) and weight by height (under weight) criteria, malnutrition ratios were found to be 43.1%, 26.2% and 34.5%, respectively. According to weight z- scores, 11.8% of the patients had mild-moderate malnutrition, and 2% had severe malnutrition. Using height z- scores, these ratios were found to be 10% and 4.9%, respectively. Assessments on the basis of triceps skinfold thickness and body mass index showed that 15.8% and 21.1%, respectively, of the cases had malnutrition.
Given that malnutrition ratios among children admitted to the hospital are high, it is recommended that every child admitted to a hospital should be checked for malnutrition using all anthropometric measurements, in addition to examinations related to their reason for admission, in order to diagnose and start treating malnutrition at an early stage. 

Keywords: Hospital, nutritional status, anthropometry, malnutrition