Üniversite öğrencilerinde sürekli kaygı düzeyi ve bilişsel davranışsal kaçınma ilişkisi
Relations between trait anxiety and cognitive behavioral avoidance in college students
Yazar: MEHMET GÜNEY ZİYALAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NESRİN DUMAN
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel kaçınma = Cognitive avoidance ; Kaygı = Anxiety ; Sosyal kaçınma = Social avoidance ; Sürekli kaygı = Trait anxiety ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırma üniversite öğrencilerinin sürekli kaygı düzeyleri ile bilişsel davranışsal kaçınma düzeyleri ve alt boyutları arasındaki ilişkiyi bazı demografik değişkenlere göre incelemeyi esas almıştır. Bu amaçla yaşları 18-27 arasında değişen, 212'si kadın, 184'ü erkek toplam 396 üniversite öğrencisine "Durumluk-Sürekli Kaygı Ölçeği – Sürekli Kaygı Formu", ve "Bilişsel Davranışsal Kaçınma Ölçeği" ile "Kişisel Bilgi Formu" uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarında üniversite öğrencilerinin sürekli kaygı düzeylerinin orta şiddette, bilişsel davranışsal kaçınma düzeylerinin ise bir psikopatolojinin varlığını düşündürmeyecek seviyede olduğu görülmüştür. Bulgular cinsiyete göre incelendiğinde erkeklerin bilişsel davranışsal kaçınma düzeylerinin kadınlardan anlamlı derecede daha yüksek; sosyoekonomik düzeye göre incelendiğinde ise düşük gelirlilerin bilişsel davranışsal kaçınma düzeylerinin orta gelirlilerden anlamlı düzeyde yüksek olduğu anlaşılmıştır. Daha detaylı bir inceleme ile; kaçınma alt boyut düzeylerinden bilişsel sosyal ve bilişsel sosyal olmayan kaçınma düzeylerinin erkeklerde daha yüksek olmasının yanında, davranışsal sosyal ve davranışsal sosyal olmayan kaçınma düzeylerinin cinsiyete göre anlamlı düzeyde farklılaşmadığı gözlenmiştir. Bununla beraber, sürekli kaygı düzeyinin bilişsel davranışsal kaçınma ve bilişsel davranışsal kaçınmanın tüm alt boyutlarıyla (davranışsal sosyal, davranışsal sosyal olmayan, bilişsel sosyal, bilişsel sosyal olmayan) pozitif yönde anlamlı ilişkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sürekli kaygı düzeyi yaş, cinsiyet, medeni durum, yaşanılan yer ve algılanan gelir düzeyi değişkenlerine göre; bilişsel davranışsal kaçınma düzeyi de yaş, medeni durum ve yaşanılan yer değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılaşma göstermemiştir. Araştırmanın üniversite öğrencilerindeki kaygı ve kaçınma düzeyleri üzerine yapılacak gelecek çalışmalara kaynak oluşturması hedeflenmektedir.

Abstract:
This research aimed to investigate the relationship between the trait anxiety level, the cognitive behavioral avoidance level and it's sub-dimensions' levels of university students according to some demographic characteristics. For this purpose, "State-Trait Anxiety Inventory - Trait Anxiety Form" and "Cognitive Behavioral Avoidance Scale" and, "Demographic Questionaire Form" were applied to 396 university students, ranging in age from 18 to 27. In the results of the research, it was observed that the level of trait anxiety of the university students was moderate, and the cognitive behavioral avoidance level was not to indicate a psychopathology. Male's cognitive behavioral avoidance levels were significantly higher than females and cognitive behavioral avoidance levels of low-income participants were significantly higher than middle-income participants. With a more detailed view; it apeared that males have significantly higher cognitive social and cognitive nonsocial avoidance levels but behavioral social and behavioral nonsocial avoidance levels did not differ in gender. Additionally, it was concluded that the trait anxiety level has a positive relationship with cognitive behavioral avoidance and all sub-dimensions of cognitive behavioral avoidance (behavioral social, behavioral nonsocial, cognitive social, cognitive nonsocial). Trait anxiety level did not differin; age, gender, marital status, place of residence and perceived income level furthermore, cognitive behavioral avoidance level was not significantly different between age, marital status and place of residence. The intention of the study is to create a source for future studies on anxiety and avoidance levels in university students.