Streptococcus salivarius subsp. thermophilus ve Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus suşlarında lizogeninin araştırılması
Investigation of lysogeny of Streptococcus salivarius subsp. thermophilus and Lactobacillus delbrueckii subsp. bulgaricus strains
Yazar: EMEL KAHRAMAN
Danışman: PROF. DR. NEZİHE TUNAİL
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering

Özet:
Bu çalışmada; 30' u çiğ, 43' ü pastörize sütlerden izole edilmiş, 10' u endüstriyel starterkökenli 83 adet S. thermophilus ve yine 22' si çiğ süt, 12' si pastörize sütlerden izoleedilmiş, 5' i endüstriyel starter kökenli ve 1 adet Lb. bulgaricus 11842 ATCC suşununda dahil olduğu 40 adet Lb. bulgaricus olmak üzere toplam 123 suş ile çalışılmıştır. S.thermophilus ve Lb. bulgaricus suşlarında mitomisin C (MC) ilavesi, ultraviyole (UV)ışını uygulaması ve sıcaklık yükseltilmesi ile lizogeni durumları araştırılmıştır. Ayrıcasuşların faja direnç durumları pastörize sütlerden izole edilmiş 53 S. thermophilus suşuile 12 Lb. bulgaricus suşunda belirlenmiştir. Direnç çalışmalarına Lb 11842 (referanssuş) ve Ch-Lb12 (endüstriyel suş) olmak üzere 2 adet Lb. bulgaricus suşu da dahiledilmiştir.Pastörize sütlerden izole edilmiş olan 43 adet yerel S. thermophilus suşunun tamamıkendi türünün 13 fajından hiçbiri ile liziz plağı göstermemiştir. Yine tüm suşlar St 447dışında kendi türünün fajları olmayan 12 adet Lb. bulgaricus fajına da tam dirençlibulunmuştur. St 447 hariç suşların hiçbirisi test edilen fajlara kendi konakçılarınındışında tür içi veya cinsler arası heterolog konakçı olarak davranmamıştır. Yerel Lb.bulgaricus suşları kendi türünün yerel fajlarına karşı tam duyarlı bulunurken,endüstriyel Ch-Lb12 suşu ise denenen fajlara kısmen dirençli bulunmuştur. Denenentüm yerel Lb. bulgaricus suşları ise beklenildiği gibi S. thermophilus fajlarına karşıağırlıklı olarak dirençli bulunmuştur.S. thermophilus ve Lb. bulgaricus temperent fajlarının izolasyonu amacıyla suşlardaMC, UV ışını ve sıcaklık yükseltilmesi (45 ºC) uygulamaları profaj indüksiyonu içinkullanılmıştır. S. thermophilus suşları için temperent faj içeren referans lizogen suş olanS. thermophilus CNRZ 1205 ile belirlenen etkili indüksiyon dozları tüm S. thermophilussuşlarına uygulanmış, ne yerel ne de starter kökenli suşlar lizogenik karakterdebulunamamıştır. Profaj indüksiyonunda Lb. bulgaricus için referans lizogen suş teminedilemediğinden tüm suşlara geniş indüksiyon doz aralığı uygulanmış, ancak bu suşlarında hiçbirinde lizogeni belirlenememiştir.Anahtar Kelimeler: Streptococcus salivarius subsp. thermophilus, Lactobacillusdelbrueckii subsp. bulgaricus, lizogeni, faja direnç

Abstract:
In this study, totally 123 strains were studied, i.e. 83 strains S. thermophilus (30 isolatedfrom raw milk, 43 isolated from pasteurized milk, 10 strains originated starter culture)and 40 strains of Lb. bulgaricus (22 isolated from raw milk, 12 isolated frompasteurized milk, 5 of industrial starter origin and Lb. bulgaricus ATCC 11842).Lysogeny positions were investigated by addition of mytomycine C (MC), applicationof ultraviolet (UV) irradiation and increasing temperature. Additionally, phageresistance positions of the strains were determined by using 53 strains of S.thermophilus and 12 strains of Lb. bulgaricus that were isolated from pasteurized milk.Also, two Lb. bulgaricus strains, Lb 11842 (reference strain) and Ch-Lb12 (industrialstrain), were included to resistance experiments.All of the 43 native Lb. bulgaricus strains did not display lysis plaque with 13 phages oftheir own species. These strains, except St 447, also showed entire resistance against 12Lb. bulgaricus phages those were not belonged to their own species. None of thesestrains, except St 447, behaved as heterologous host among genera or in species,excluding their own host. Native Lb. bulgaricus strains were entire resistant againstnative phages of their own species whereas the industrial strain Ch-Lb12 was partiallyresistant to tested phages. All tested native Lb bulgaricus strains displayed a generalresistance to S. thermophilus phages as expected.By the aim of isolation of S. thermophilus and Lb. bulgaricus temperate phages; MC,UV irradiation and increasing temperature (45 oC) applications were used for prophageinduction in strains. Effective induction doses determined by S. thermophilus CNRZ1205, which is a reference lysogenic strain that contains temperate phages for S.thermophilus strains, were applied to all S. thermophilus strains. Neither native strainsnor those of starter origin displayed a lysogenic character. A wide induction range wasapplied to all strains due to the lack of reference lysogenic strain for Lb. bulgaricus forprophage induction; however, no lysogeny could have been determined in any of thesestrains.Key Words: Streptococcus salivarius subsp. thermophilus, Lactobacillus delbrueckiisubsp. bulgaricus, lysogeny, phage resistance