Postmenopozal osteoporozlu kadınlarda torakal kifoz ve kuadriseps kas kalınlığının denge ve düşme riski ile ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between thoracic kyphosis and quadriceps muscle thickness with balance and fall risk in women with postmenopausal osteoporosis
Yazar: ESLEM PEKER BELENE
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP ÜLKÜ AKARIRMAK
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation

Özet:
Amaç: Postmenopozal osteoporozlu kadınlarda torakal hiperkifoz, sarkopeni ve ultrasonografi (USG) ile değerlendirilen kuadriseps kas kalınlığının denge, düşme riski ve fonksiyonel parametreler üzerine etkisini belirlemek, aralarındaki ilişkiyi değerlendirmek ve sarkopeni ile torakal hiperkifozun klinik özelliklerini karşılaştırmak
Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya 50 yaş ve üzeri, DSÖ kriterlerine göre postmenopozal osteoporozu olan ve/veya osteoporotik vertebra kırığı olan 103 olgu dahil edildi. Radyografik yöntemle torakal kifoz Cobb açısı hesaplandı, USG aracılığıyla uyluk ön yüzünden kuadriseps kas kalınlığı ölçümü yapıldı ve el kavrama kuvveti ile sandalyede otur kalk testi (SOKT) de değerlendirilerek sarkopeni varlığı belirlendi. Olgular torakal hiperkifoz ve sarkopeni varlığına göre gruplara ayrıldı. Denge, düşme riski ve fiziksel fonksiyon tandem duruş, tandem yürüyüş, Berg denge ölçeği (BDÖ), Zamanlı kalk ve yürü testi (ZKYT) ve SOKT ile değerlendirildi.
Bulgular: Kuadriseps kas kalınlığı torakal hiperkifozlu olgularda anlamlı olarak daha düşük saptandı. Lineer regresyon analizinde; sarkopeni varlığının ZKYT süresini 2,12 kat, SOKT süresini ise 4,64 kat artırdığı saptandı. Torakal hiperkifoz varlığı ZKYT ve SOKT için etkili bir değişken değildi. Kuadriseps kas kalınlığı/ VKİ değerindeki bir birim artışın ZKYT süresini 4,17 kat azalttığı, BDÖ değerini ise 3,96 kat artırdığı saptandı. Torakal kifoz Cobb açısındaki bir birim artışın BDÖ değerini 0,04 kat azalttığı saptandı.
Sonuç: Çalışmamızda denge ve fonksiyonel parametrelerin torakal hiperkifozdan daha çok sarkopeni varlığından etkilendiği gözlenmiştir. Kuadriseps kas kalınlığındaki azalma torakal hiperkifoz, denge ve fiziksel fonksiyonda bozulma için risk oluşturmaktadır. Postmenopozal osteoporozlu kadınlarda düşme, morbidite ve mortaliteyi önlemek için sarkopeni varlığını belirlemek, USG ile kuadriseps kas kalınlığını değerlendirmek ve tedavide bu parametreleri de göz önünde bulundurmak önemlidir.
Anahtar Kelimeler: düşme, kas kalınlığı, sarkopeni, torakal hiperkifoz, ultrasonografi

Abstract:
Aim: To determine the impact of thoracic hyperkyphosis, sarcopenia and quadriceps muscle thickness evaluated by ultrasonography (USG) on balance, fall risk and functional parameters in women with postmenopausal osteoporosis, to assess their interrelationships and to compare the clinical characteristics of sarcopenia and thoracic hyperkyphosis.
Material and Methods: One hundred and three (103) women aged 50 or older with postmenopausal osteoporosis according to the WHO criteria and/or who had an osteoporotic vertebral fracture, were enrolled in the study. The Cobb angle of thoracic kyphosis was calculated radiographically, quadriceps muscle thickness on the anterior thigh was measured by USG and the presence of sarcopenia was determined by evaluating hand grip strength and chair stand test (CST). Patients were then divided into groups based on the presence of thoracic hyperkyphosis and sarcopenia. Balance, fall risk and physical function were assessed with tandem stance and gait test, Berg balance scale (BBS), Timed up and go test (TUG) and CST.
Results: Quadriceps muscle thickness was found to be significantly lower in patients with thoracic hyperkyphosis. Linear regression analysis revealed that the presence of sarcopenia increased TUG score by 2,12 times and CST score by 4,64 times. The presence of thoracic hyperkyphosis was not an effective variable for TUG and CST. A one-unit increase in quadriceps muscle thickness/body mass index (BMI) ratio decreased the TUG score by 4,17 times and increased the BBS score by 3,96 times. A one-unit increase in the Cobb angle of thoracic kyphosis reduced the BBS score by 0,04 times.
Conclusion: In our study, it was observed that balance and functional parameters were more affected by sarcopenia than thoracic hyperkyphosis. A decrease in quadriceps muscle thickness poses a risk for thoracic hyperkyphosis and deterioration in balance and physical function. Identifying the sarcopenia via evaluating quadriceps muscle thickness by USG, and considering it in the management of women with postmenopausal osteoporosis are crucial to prevent falls, to reduce morbidity and mortality.
Keywords: fall, muscle thikness, sarcopenia, thoracic hyperkyphosis, ultrasonography