Eczacıların ve eczacılık öğrencilerinin ilaçlarla besin ve gıda takviyeleri arasındaki olası etkileşimler hakkındaki bilgi, tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of pharmacists' and pharmacy students' knowledge, attitudes and practices towards potential drug-food and dietary supplements interactions
Yazar: HATİCE EDANUR AKKAYNAK KILIÇ
Danışman: PROF. DR. LEVENT KABASAKAL ; DOÇ. DR. BETÜL OKUYAN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji Ana Bilim Dalı / Farmakoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Besin destekleri = Dietary supplements ; Besinler = Foods ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Davranış = Behavior ; Eczacılar = Pharmacists ; Eczacılık = Pharmacy ; Tutumlar = Attitudes ; Öğrenciler-eczacılık = Student-pharmacy ; İlaç etkileşimleri = Drug interactions

Özet:
Amaç: Bu çalışmamızda eczacıların ve eczacılık fakültesi öğrencilerinin ilaç-besin ve ilaç-gıda takviyesi etkileşimleri konusundaki bilgi tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı çalışmamız Kasım 2021- Nisan 2022 tarihleri arasında İstanbul'da yürütülmüştür. Çevrimiçi anket yapılmış olup anket linki katılımcılara e-posta veya telefon mesajı ile iletilmiştir. Ölçeklerin güvenirlikleri için Kuder Richardson 20 ve Cronbach alfa değeri hesaplanmıştır. Gruplar arasındaki farklılıkları analiz etmek için Levene Testi, t testi ve Kruksal Wallis testi uygulanmıştır.
Bulgular: Katılımcıların demografik özellikleri incelendiğinde kadın/erkek (%70, %30); eczacı/öğrenci (%53, %47) ve mesleki deneyimleri 20 yıl üstü %21, 20 yıl altı %79 tespit edilmiştir. 22 soruluk bilgi testinin katılımcılar tarafından doğru yanıtlanma oranı %45 bulunmuştur. Katılımcıların bilgi, tutum ve davranışları cinsiyete ve eczacı/öğrenci olmalarına bağlı olarak farklılık göstermemiştir. Tutum testinin puan sonucu katılımcıların mesleki yeniliklere karşı ifadelerinin dağılımı ile uyumlu bulunmuştur.
Sonuç: Çalışmamızda eczacı ve 5.sınıf eczacılık öğrencilerinin ilaç-besin ve ilaç-gıda takviyesi etkileşimleri konusundaki bilgi tutum ve davranış düzeyleri değerlendirilmiş olup ilaç-besin ve ilaç-gıda takviyesi etkileşimleri konusundaki farkındalıklarının arttırılmasına yardımcı olunması ve belirli ilaç ve gıda gruplarının etkileşimleri ve istenmeyen etkileri konusunda düşünmeye teşvik edilmesi gerektiği tespit edilmiştir.
Anahtar kelimeler: İlaç etkileşimi, ilaç-besin etkileşimi, serbest eczacılar, bilgi, anket

Abstract:
Objective: In this study, it is aimed to evaluation of Turkish pharmacists' knowledge, attitudes and practices towards potential drug-food/dietary supplements interactions.
Material and Methods: Our descriptive study was conducted in Istanbul between November 2021 and April 2022. An online survey was conducted and the survey link was sent to the participants via e-mail or phone message. Kuder Richardson 20 and Cronbach alpha value were calculated for the reliability of the scales. Levene's test, t-test and Kruksal Wallis test were applied to analyze the differences between the groups.
Results: The demographic characteristics of the participants were as follows: male/female (70%, 30%); pharmacist/student (53%, 47%); and professional experience over 20 years (21%) and under 20 years (79%). The 22-question knowledge test was answered correctly by 45% of the participants. The knowledge, attitudes and behaviors of the participants did not differ depending on gender and being a pharmacist/student. The score result of the attitude test was found to be compatible with the distribution of the participants' statements against professional innovations.
Conclusion: In our study, the level of knowledge, attitudes and behaviors of pharmacists and 5th year pharmacy students on drug-nutrient and drug-food supplement interactions were evaluated and it was determined that it is necessary to help increase their awareness of drug-nutrient and drug-food supplement interactions and to encourage them to think about the interactions and undesirable effects of certain drug and food groups.
Keywords: drug interaction, drug-nutrient interaction, community pharmacists, information, survey