Mandibular kanal ve anatomik varyasyonlarının manyetik rezonans görüntüleme yöntemi kullanılarak retrospektif olarak değerlendirilmesi
Evaluation of mandibular canal and anatomical variations with magnetic resonance imaging method retrospectively
Yazar: MELİSA ÖÇBE
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET OĞUZ BORAHAN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Mandibular kanal (MK) içerisinde inferior alveolar siniri (İAS) ihtiva eden kemikiçi bir kanaldır. Bu çalışmanın amacı MK-İAS anatomisini, mandibula içerisindeki seyrini, çapını ve anatomik varyasyonlarını puls sekans turbo spin eko manyetik rezonans görüntüleme (TSE MRG) yöntemi ile değerlendirmektedir. 

Gereç ve yöntem: T1-ağırlıklı, T2-ağırlıklı ve Proton Density olarak 220 MR görüntüsü değerlendirildi (sağ ve sol, n=440). Bifid mandibular kanal (BMK) varlığı kaydedildi. Beslenme kanalları dental ve intraosseöz olarak sınıflandırıldı. MK-İAS çapı sagital kesitlerde iki farklı noktadan ölçülerek kaydedildi.

Bulgular: BMK, toplam 440 yarım mandibulada 106 adet (%24,1) bulundu. En sık görülen BMK tipi ön kanal (%14,4) oldu ve bunu retromolar kanal (%7,5), birden fazla dallanmanın görüldüğü MK (%1,4) ve bukkolingual kanal (%0,9) takip etti. Beslenme kanalları tüm kanalların %92,3'ünde saptandı. En sık görülen İAS konumu Tip 1 (%75,2) olup, 25 yaş altı grupta Tip 2 İAS görülme sıklığı anlamlı olarak daha yüksek bulundu. MK-İAS ortalama çapı ise 2,5-3,2 mm olarak bulundu. 

Sonuç: Bu çalışmada BMK tipleri MRG yöntemi ile değerlendirildi. Sert doku görüntüleme yöntemleri ile yapılan çalışmalara kıyasla BMK sıklığının daha fazla olduğu gösterildi. Bunlara ek olarak dental kanalların varyasyon değil anatomik bir yapı olarak değerlendirilmesi gerektiği önerildi.

Abstract:
Objective: The mandibular canal (MC) is a bony canal and includes inferior alveolar nerve (IAN). The purpose of this study is to evaluate the anatomy, course, diameter and anatomical variations of MC-IAN using pulse sequence turbo spin echo sequences of magnetic resonance imaging (TSE MRI).  

Materials and Methods: A total of 220 T1-weighted, T2-weighted and Proton Density MRI images were evaluated (right and left, n = 440). The presence of bifid mandibular canal (BMC) and other anatomical variations were recorded. The nutrient canals were classified as dental and intraosseous canals. Measurements of the MC-IAN diameter was performed and recorded from two different points in sagittal sections.

Results: BMCs were observed in 106 (24,1%) of all 440 semi-mandibles, forward canals were the most frequently encountered (14,4%) followed by the retromolar canals (7,5%), multiple branches (1,4%) and buccolingual canals (0,9%). Nutrient canals were present in 92,3%. Type I IAN was seen most common (75,2%). Type II IAN was the most common morphological type in younger than 25 year old. Mean diameter of MC-IAN was found 2,5-3,2 mm. 

Conclusion: In this study, BMC types were evaluated by MRI. It was demonstrated that the frequency of BMCs was higher in studies conducted by using hard tissue imaging methods. Additionally, it was suggested that dental canals should be considered as anatomical structures rather than variations.