Balık yumurtalarının Sinop Akliman bölgesindeki kompozisyonu
Composition of fish eggs in Sinop-Akliman coast
Yazar: MUSTAFA KAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HASAN HÜSEYİN SATILMIŞ
Sinop Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Balık yumurtası = Fish egg ; Sinop = Sinop

Özet:
Bu çalışma Sinop, Akliman-Hamsilos kıyı şeridinde Mayıs 2013 ile Eylül 2014 tarihleri arasında, bazı kemikli balık türlerinin planktonda bulunma dönemlerinin tespiti, tür çeşitliliği, bolluğu ve çevresel parametreler ile olan ilişkisinin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla balık yumurtalarının örneklemesi 3 istasyondan (Akliman, Balık burnu ve Hamsilos) olmak üzere tekerrürlü olarak yapılmıştır. Çalışmada 50cm ağız çapı, 500µm ağ göz açıklığı ve 2,5m uzunluğundaki standart tip plankton kepçesiyle horizontal olarak ihtiyoplankton örneği alınmıştır. Ayrıca araştırma boyunca her istasyonda fizikokimyasal parametrelerden sıcaklık, tuzluluk ve çözünmüş oksijen değerleri ölçülmüştür. Bu çalışmada toplam 6639,97birey/100m3 balık yumurtası elde edilmiştir. Elde edilen yumurta topluluğuna ait toplamda 7 ordo, 15 familya ve 18 tür tespit edilmiştir. Bu türlerin bolluk ve yüzde dağılımları incelenmiştir. Balık yumurtalarının yüzde dağılımları incelendiğine en baskın tür olarak 2673,64/100m3 bolluk ile Engraulis encrasicolus türü örneklenmiştir. Bu tür aynı zamanda diğer türlere göre %40 oranında baskın olmuştur. Bu türü 1225,80/100m3 bolluk ve %18'lik baskınlık oranıyla Gaidropsarus mediterraneus takip etmiştir. İstasyonlar arasında en yüksek bolluk Hamsilos istasyonunda belirlenmiştir. Ayrıca en yüksek tür çeşitliliği ve bolluğu yaz aylarında elde edilirken en düşük ise kış aylarında tespit edilmiştir. Çevresel parametrelerden deniz yüzey suyu sıcaklığı ortalaması 17,63˚C-17,81˚C arasında, tuzluluk ortalaması ‰18,15-‰18,18 arasında ve çözünmüş oksijen ortalaması ise 8,75-9,02 mg/l arasında değişmiştir. Çevresel parametrelerden tür çeşitliliği ve ortalama bolluk miktarı arasında pozitif yönde kuvvetli bir ilişki tespit edilmiştir (p<0,01). Tür çeşitliliği ve ortalama çözünmüş oksijen arasında ise negatif yönde ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). Türlerin bolluk miktarı arasında ise sıcaklık ile pozitif yönde güçlü bir ilişki tespit edilirken (p<0,05), çözünmüş oksijen ile negatif yönde ilişki tespit edilmiştir (p>0,05). Tür çeşitliliği ve bolluğu ile tuzluluk arasında ise bir ilişki bulunamamıştır. Çevresel parametrelerden yumurta dağılımı arasındaki ilişki Bioenv analizleri sonucunda gruplaşma üzerindeki en etkili çevresel faktörün ise çözünmüş oksijen olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
This study was carried out in the Akliman-Hamsilos shoreline in the aim of determination of some teleost species period on plankton, varieties, abundance and designate the relation of environmental parameters between May 2013 and September 2014. For this purpose, fish eggs were taken from station (Akliman, Balık burnu and Hamsilos) in the recurrence. In this study ichthyoplankton samples were taken horizontally by using standard type plankton ladles with 2.5cm long, 50cm frame diameter and 500µm mesh size. Furthermore, during the study the heat, saltiness and dissolved oxygen were measured with physicochemical parameters in every station. In this study, 6639,97 individual/100m3  fish egss were obtained in total from the fish egss group obtained, 7 ordo, 15 familia and 18 species were observed. The abundance and percentage distribution of these species were examined. Examined the percentage of distribution of fish egg, Engraulis encrasicolus was figured out the dominant species with the abundance of 2673,64/100m3. This species, at the same time, was dominant with 40% compared to other species. Gaidropsarus mediterraneus followed this species with 1225,80/100m3 abundance and %18 dominance rate. Maximum abundance among stations was found in Hamsilos station. Moreover, while maximum species diversity was observed in summer, minimum one observed in winter. Average sea surface temperature changed between 17,63˚C-17,81˚C, average saltiness is between ‰18,15-‰18,18 and average dissolved oxygen is between 8,75-9,02 mg/l in environmental parameters. In environmental parameters, strong positive correlation was found between species diversity and average abundance amount (p<0,01). A negative correlation was found between species diversity and dissolved oxygen (p<0,05). While species abundance amount has a positive, strong correlation with heat (p<0,05),  it has negative correlation with dissolved oxygen (p>0,05). No correlation was found between species diversity and abundance and saltiness. The relation between dissolved oxygen and eggs distribution in the environmental parameters has an effect on grouping according to the result of Bioenv analysis.