Ankara ili ilköğretim ve ortaöğretim okul müdürlerinin öğretmenleri güçlendirme örüntüleri
The teacher empowerment patterns of principals in the public schools of central districts in Ankara province
Yazar: TÜLAY ACARAY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ŞAKİR ÇINKIR
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Yönetimi ve Politikası Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Teftişi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ankara = Ankara ; Geliştirme = Developing ; Güçlendirme = Empowerment ; Mann-Whitney Testi = Mann-Whitney Test ; Müdürler = Directors ; Ortaöğretim kurumları = Secondary education institutions ; Yöneticiler = Managers ; Ödüllendirme = Rewarding ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim = Primary education

Özet:
Yapılan araştırma Ankara İli Merkez İlçelerinde görev yapan okul müdürlerinin öğretmenleri güçlendirme örüntülerinin belirlenmesini amaçlamaktadır. Bu araştırma tarama modelinde yapılan bir araştırmadır. Araştırmanın evreni 2009/2010 Eğitim-Öğretim yılında Ankara İli merkez ilçelerinde görevli 544'ü ilköğretim ve 239 ortaöğretim olmak üzere toplam 783 okul müdüründen oluşmaktadır. Araştırmaya katılacak okul müdürlerinin belirlenmesinde tabakalı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmaya katılan okul müdürlerinin öğretmen güçlendirme örüntülerinin belirlenmesi için Güçlendirme Deseni Anketi İngilizce'den Türkçe'ye uyarlanmıştır. Elde edilen veriler, bilgisayar ortamına aktarılarak SPSS 16.0 paket programında analizleri yapılmıştır. Analizlerde, okul müdürlerin güçlendirme örüntülerinin cinsiyete göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğinin araştırılması için Mann Whitney U Testi kullanılmıştır. Okul müdürlerin güçlendirme örüntülerinin yaş, okul türü, kıdem ve ilçelere göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini analiz etmek için ise Kruskal Wallis H-Testi kullanılmıştır.Araştırmanın sonuçlarına göre, Ankara ili merkez ilçelerinde görev yapan okul müdürlerinin öğretmenleri güçlendirmede sırası ile dikkatli, entellektüel, bürokrat, hayat kurtaran, mutluluk veren, mesafeli, isyankar ve saldırgan alt boyutların özelliklerini kullandıkları saptanmıştır.Okul müdürleri görev yaptıkları okullarda öğretmen güçlendirme stratejileri olarak okul kültürünün yerleştirilmesi, ödüllendirme sürecinin çalıştırılması, sosyal etkinliklerin arttırılması, işbirlikçi çalışma sisteminin sağlanması, etkili iletişim kurulması, kendine özgü yönetim anlayışının geliştirilmesi gibi stratejileri kullandıklarını belirtmişlerdir.Okul müdürleri, okullarda öğretmen güçlendirme sürecinde başarılı olunabilmesi için ödüllendirme ve cezalandırma süreci, kadro oluşturabilme, bütçe hazırlayabilme ve öğretmen gelişimi konularında kendilerine özerklik verilmesini istemektedirler.

Abstract:
This research aims to determine the empowerment patterns of principals in the public schools of central districts in Ankara. This is a survey type research. The population of the research consists of 783 school principals, 544 of whom work in the primary school; 239 of whom work in high school in the public schools of central districts in Ankara in the educational year 2009-2010. The stratified sampling method was used in the determination of the school principals taking part in the research. The Empowerment Patterns Inventory was adapted from English into Turkish to determine school principals? teachers? empowerment patterns. The obtained data have been analyzed with package software SPSS 16.0 by transferring to computer environment. In the analyses, statistical methods, such as Mann Whitney U test for testing significance of difference between the views of two groups and Kruskall Wallis H- test for testing the significance of difference of views among three or more groups have been used.According to the findings of the research, it has been observed that school principals in the central districts of Ankara have implemented empowerment patterns in the sequence of precisionist, intellectual, bureaucrat, life saver, delighter, distancer, mutineer and attacker.Within the survey, school principals have pointed out that they have been using empowerment strategies in their school such as establishment of school culture, the implementations of rewarding process, the enhancement of social activities, the enforcement of collaborative work systems, the ensure of effective communication and the creation of their own management styles.Beside the empowerment strategies, school principals have stated that they want some privileges at the points of rewarding systems, appointing their staff, preparing school budget and the development of teachers to be successful during the teacher empowerment process.