Kadınlarda iş aile çatışması ile tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişkide uzaktan çalışmanın düzenleyici rolünün incelenmesi
Examining the moderating role of remote working in the relationship between women's work- family conflict and burnout levels
Yazar: MERYEM KURT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZGE ERBAY
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Günümüzde uzaktan çalışmak artık modern iş hayatının ayrılmaz bir parçasıdır. Özellikle COVID-19 pandemisi ile mecburi bir temelde ivme kazandığı görülmektedir.  Dolayısıyla bu araştırmanın amacı, çalışan kadınlarda iş aile çatışması ile tükenmişlik arasındaki ilişkide uzaktan çalışmanın düzenleyici rolünü incelemektir. Çalışan kadınların iş aile çatışması ve tükenmişlik düzeylerini uzaktan çalışma olgusu üzerinden inceleyen bu çalışmada nicel araştırma desenlerinden biri olan ilişkisel tarama modeli uygulanmıştır. Araştırmanın örneklemi İstanbul'da yaşayan, çalışan beyaz yakalı kadınlardan oluşmaktadır. Araştırmanın veri toplama araçları olarak sosyo-demografik bilgileri için Demografik Bilgi Formu, değişkenlerin ölçümü için İş-Aile Çatışması Ölçeği ve Tükenmişlik Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma, kapsamında elde edilen veriler IBM SPSS 25.0 programı ile analiz edilmiştir. İnternet platformu üzerinden dağıtılan form ve anketler vasıtasıyla toplanan verilerin önce tanımlayıcı/ betimsel yöntemler ile değerlendirilmesi gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın temel hipotezi olan, iş aile çatışması ile tükenmişlik arasındaki ilişkide, uzaktan çalışmanın düzenleyici rolünün, yapılan analizlerle desteklendiği görülmüştür. Uzaktan çalışmanın kişilerin iş aile dengesine etkisine dair yapılan çalışmalarda birbirinden farklı araştırma sonuçları var olsa da genel fikir birbirini destekler nitelikte olduğu yönündedir. Uzaktan çalışmanın kişileri daha fazla ulaşılabilir hale getirmesi sebebiyle iş ve aile arasındaki sınırın ortadan kalktığı vurgulanmaktadır. Bu durumun çatışmaya sebep olması olasıdır. Diğer taraftan elde edilen bulgu, uzaktan çalışmanın daha esnek çalışma dönemleri ve çalışma saatleri sağladığından kişinin iş ve aile dengesini daha rahat kurgulayabildiği ve yaşanan tükenmişlik düzeyini azaltabileceği şeklinde yorumlanmıştır. Araştırma bulgularının ilgili literatür bağlamında tartışılmasının ardında uygulayıcılara yönelik olarak da çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Today, remote work has become an integral part of modern work life, particularly gaining momentum on a compulsory basis with the COVID-19 pandemic. Therefore, the aim of this research is to examine the moderating role of remote work in the relationship between work-family conflict and burnout among working women. In this study, which examines the work-family conflict and burnout levels of working women through the phenomenon of remote work, a relational screening model, one of the quantitative research designs, was applied. The sample of the research consists of white-collar women working and living in Istanbul. The Demographic Information Form was used to collect socio-demographic information, while the Work-Family Conflict Scale and the Burnout Scale were used to measure the variables. The data obtained within the scope of the research were analyzed with the IBM SPSS 25.0 program. The data collected through forms and surveys distributed via an internet platform were first evaluated using descriptive methods. The main hypothesis of the research, which is the moderating role of remote work in the relationship between work-family conflict and burnout, was supported by the analyses. Although there are different research results on the work-family balance in studies on remote work, the general idea is supportive. It is emphasized that remote work makes individuals more accessible, thus blurring the boundary between work and family, which can lead to conflict. On the other hand, the finding was interpreted as remote working provides more flexible working periods and working hours, so that the person can balance work and family more easily and reduce the level of burnout. After discussing the research findings in the context of the relevant literature, various suggestions were made for practitioners as well.