CORS-TR ölçmelerinde GLONASS'ın konum doğruluğuna etkisi: Konya örneği
The effect of GLONASS on position accuracy in CORS-TR measurements: Case of Konya
Yazar: ÖMER YURDAKUL
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM KALAYCI
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
GNSS teknolojisinin yoğun kullanımı, yüksek doğruluk ve duyarlıklı olarak gerçek zamanlı konum belirleme ihtiyacını doğurmuş ve bunun sonucu olarak öncelikle klasik RTK tekniği, ardından da Ağ Bazlı RTK tekniği geliştirilmiştir. Günümüzde birçok ülkede Ağ Bazlı RTK tekniğini kullanan sürekli gözlem yapan sabit GNSS ağları (CORS) bulunmaktadır. Ülkemizde de tüm ülkeyi kapsayan TUSAGA-Aktif (CORS-TR) sistemi, ulusal ölçekte bir sistem olarak tesis edilmiş ve Aralık 2008'de kullanıma açılmıştır. 
GPS sisteminden sonra GLONASS'ın 8 Aralık 2011 tarihinden itibaren tam kapasite kullanılmaya başlanılmasıyla Dünya'da küresel ölçekte çalışan ikinci sistem olmuştur. Bu sebeple GLONASS'ın CORS sistemlerinde kullanımı, konum doğruluğuna etkisi gibi konularda bilimsel çalışmalar yapılmaya başlanılmıştır. Bu tez çalışmasında, GLONASS'ın CORS-TR ölçmelerinde konum doğruluğuna etkisi Ağ Bazlı RTK yöntemleri bazında araştırılmış ve bu amaçla bir uygulama yapılmıştır. Uygulama Karaman (KAMN) ve Beyşehir (BEYS) CORS istasyonları arasında KAMN istasyonu ana istasyon (düzeltme verisinin alındığı) olmak üzere 5., 10., 20., 40. ve 55. Km'lerde tasarlanan özel bir platform üzerinde 6 adet aynı marka ve model GNSS alıcı cihazlar ile yapılmıştır. Ölçümler önce epok aralığı 1 saniye ve uydu yükseklik açısı 10° olarak 2 saatlik Ağ Bazlı RTK ölçümü (Cihazlar; 1. Cihaz GPS – VRS tekniği, 2. Cihaz GPS – FKP tekniği,  3. Cihaz GPS – MAC tekniği,  4. Cihaz GPS + GLONASS – VRS tekniği, 5. Cihaz GPS + GLONASS – FKP tekniği ve 6. Cihaz GPS + GLONASS – MAC tekniği olarak ayarlanmıştır) sonra cihazlara hiç temas etmeden kontrol üniteleri yardımıyla uydu yükseklik açısı 30° olarak 2 saatlik Ağ Bazlı RTK ölçümü ardından da cihaz kurulan noktaların doğru koordinatlarının elde edilebilmesi amacıyla 4 saatlik statik oturum ölçümü şeklinde yapılmıştır. Statik oturum sonucunda elde edilen verilerin dengelenmesi ile bulunan koordinatlar cihaz kurulan noktaların doğru koordinatları kabul edilmiştir. Kontrol amacıyla KAMN - BEYS bazı dışında başka bir bazda ölçümler yapılmıştır. Kontrol ölçümleri, Cihanbeyli (CIHA) ve Aksaray (AKSR) bazında CIHA istasyonunun 20. Km'sinde ve AKSR istasyonunun 43. Km'sinde yukarıda anlatılan şekilde yapılmıştır. Her bir teknikte eş zamanlı olarak yaklaşık 45.000 (ilk üç cihaz) ve 57.000 (son üç cihaz) adet epok veri (yukarı değer, sağa değer ve elipsoidal yükseklik) toplamda ise 308.908 adet veri bir saniyelik aralıklarla toplanmıştır. Ölçüm sonucu elde edilen veri setlerinin değerlendirme ve analizleri neticesinde; GLONASS'ın konum doğruluğuna olumlu etkisinin olduğu fakat yer yer bozucu bir etkiye de sahip olduğu, Ağ Bazlı RTK teknikleri arasında karşılaştırma yapılmış VRS ve FKP tekniklerinin daha doğru ve prezisyonlu sonuçlar verdiği ve baz mesafesi ile konum doğruluğu arasında doğru orantı olduğu yani baz mesafesi arttıkça rms ve standart sapma değerlerinin artan bir trende sahip olduğu görülmüştür.

Abstract:
The intensive use of GNSS technology has created the need for real-time position determination with high accuracy and precision, and as a result, the classical RTK technique and then Network Based RTK technique have been developed. Today, in many countries, there are constant GNSS networks (CORS) that make continuous observations using the Network Based RTK technique. The TUSAGA-Active (CORS-TR) system, which covers the whole country in our country, was established as a national system and was put into use in December 2008.
After the GPS system, GLONASS was the second system operating on a global scale with the introduction of full capacity as of December 8, 2011. For this reason, scientific studies have started to be conducted on subjects such as the use of GLONASS in CORS systems and its effect on position accuracy. In this thesis, the effect of GLONASS on position accuracy in CORS-TR measurements was investigated on the basis of Network Based RTK techniques and an application was made for this purpose. Application, between Karaman (KAMN) and Beyşehir (BEYS) CORS stations, KAMN station is the main station (where correction data is received), on a special platform designed in 5th, 10th, 20th, 40th and 55th Km. was made with 6 same brands and model GNSS receiving devices. Firstly, 2-hour Network Based RTK measurement was made as epoch interval 1 second and satellite elevation angle 10° (Devices; 1. Device GPS – VRS technique, 2. Device GPS – FKP technique, 3. Device GPS – MAC technique, 4. Device GPS + GLONASS – VRS technique, 5th Device GPS + GLONASS – FKP technique and 6. Device GPS + GLONASS – MAC technique). Then, with the help of control units without touching the devices, a satellite elevation angle of 30° for 2 hours Network Based RTK measurement was made. Then, was made as a 4-hour static session measurement in order to obtain the correct coordinates of the points where the device is installed. The coordinates found by proccessing the data obtained as a result of the static session were accepted as the correct coordinates of the points where the device was installed. For control purposes, measurements were made on a baseline other than KAMN - BEYS baseline. Control measurements were made on the baseline of Cihanbeyli (CIHA) and Aksaray (AKSR) at 20th km of CIHA station and 43th km of AKSR station as described above. In each technique, approximately 45.000 (first three devices) and 57.000 (last three devices) epoch data (north value, east value and ellipsoidal height) were collected simultaneously in one second intervals. As a result of the evaluation and analysis of the data sets obtained as a result of the measurement; It has been observed that GLONASS has a positive effect on position accuracy, but also has a disruptive effect. Compared between Network Based RTK techniques, VRS and FKP techniques were found to give more accurate and precision results. It was observed that there is a correct ratio between the baseline distance and the position accuracy, that is, the rms and standard deviation values have an increasing trend as the baseline distance increases.