Farklı yörelerdeki yabani semizotu (Portulaca oleracea L.) ile kültür ortamında yetiştirilmiş semizotunun in vitro antioksidatif kapasitesinin belirlenmesi
In-vitro determination of antioksidative capacity of culturaly grown and wild purslane (Portulaca oleracea L.) in different regions
Yazar: MUHAMMED GÜNGÖREN
Danışman: PROF. DR. SİNAN SAYDAM
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada Elazığ, Diyarbakır, Mardin ve Batman'da doğal olarak yetişmiş olan yabani semizotu (Portulaca Oleracea L.) ile Elazığ'da kültür ortamında yetiştirilmiş semizotu (Portulaca Oleracea L.) bitki örneklerinin antioksidan aktiviteleri farklı yöntemler ile incelenmiştir. Bitkiler yeşil halde temin edilip, gölgede, aynı ortamda kurutulmuştur. Kurutulan bitkilerin su, etanol ve asetondaki ekstraktları alınarak her bir ekstraktın Toplam Fenolik Madde miktarı, DPPH giderme aktivitesi, H2O2 giderme aktivitesi ve metal iyonları şelatlama kapasitesi tayin edilmiştir. Ölçüm için UV-Görünür bölge spektrofotometresi kullanılmış ve sonuçlar standart maddelerle karşılaştırılmıştır.
Toplam Fenolik Bileşik madde miktarının, en yüksek eseton ekstraktında ve en düşük ise etanol ekstraktında olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, toplam fenolik madde miktarı, Diyarbakır semizotunda en fazla (8,38±0,83) iken, kültür semizotunda ise en az (1,70±1,44) olduğu görülmüştür (p<0.005). DPPH Giderme aktivitesinin Batman yöresinde yetişen semizotunda en fazla (16,1±2,27) bulunurken, kültür ortamında yetiştirilen semizotunda en az (3,28±0,88) olduğu görülmüştür (p<0.005).  Elazığ da yetişen semizotu örneklerinin metal şelatlama özelliklerinin en fazla (50,57±0,07), kültür ortamında yetiştirilen semizotunda ise en düşük olduğu (3,85±0,03) görülmüştür (p<0.005). Hidrojen peroksit giderme aktivitesi ise Diyarbakır'da yetişen semizotu örneklerinde en fazla (35,78±0,23) iken, kültür ortamında yetişen semizotu ekstratlarında ise en düşük (22,39 ±0,24) olarak bulunmuştur (p<0.005).

Abstract:
In this work, antioxidant activity of purslane (Portula Oleracea L.) grown in four different regions, Elazığ, Diyarbakır, Mardin Batman, and cultivated in Elazığ were studied Antioxidant properties of samples analysed by different methods and results were compared. All the samples were collected fresh and dried under shed. Then the extract of (water, ethanol and acetone) investigated for the total phenolic substance, DPPH scavenging activity, H2O2 scavenging activity and metal chalets capacity. Analysis were performed by UV-Visible spectrophotometer. 
It was found that, total phenolic compound is the least in ethanol extract of purslane while highest in acetone extract. In addition, total phenolic compound is found to be the least in cultivated purslane (1,70±1,44) while the highest grown in Diyarbakır (8,38±0,83) (p<0.005). DPPH scavenging activities of purslane found to be the highest grown in Batman (16,1±2,27) while least in cultivated (3,28±0,88) in Elazığ (p<0.005). In general, DPPH scavenging activities purslane is the highest in low concentration of extracts. With the increasing concentration of purslane extracts, DPPH scavenging activity seems to be decreasing. When metal chelating properties of purslane extract were compared, the one grown in Elazığ (50,57±0,07) was the highest chelating capacities, while the least metal chelating capacities was found to be the cultivated (3,85±0,03) purslane (p<0.005). Hydrogen peroxide scavenging properties measured to be highest in purslane grown in Diyarbakır (35,78±0,23), on the other hand least in grown cultivated purslane (22,39 ±0,24) (p<0.005).