Ergenlerin bazı kişilik ve aile özelliklerinin suç davranışına etkisi
The effects of some personality and family characteristics of adolescents on criminal behaviour
Yazar: DERYA KAYMA GÜNEŞ
Danışman: DOÇ. RIZA GÖKLER
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Derece: Doktora, 2018
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Aile = Family ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Ergenler = Adolescents ; Kişilik = Personality ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Suç = Crime ; Suça iştirak = Accomplicity ; Suçlu çocuklar = Delinquent children

Özet:
Ergenlerin kişilik ve aile özelliklerinin suç davranışına etkisini incelemek amacıyla yapılan bu araştırma nicel araştırma modellerinden yordamaya dönük ilişkisel araştırma modelinde tasarlanmıştır. Araştırmaya amaçsal örnekleme yöntemi ile seçilen toplam 213 ergen katılmıştır. Araştırmada ergenlerin suç davranışlarını ölçmek için Suç Davranışı Ölçeği, kişilik özelliklerini ölçmek için Kişilik Değerlendirme Ölçeği, aile özelliklerini ölçmek için Ebeveyn Kabul-Red/Kontrol Ölçeği, sosyodemografik özelliklerini belirlemek için araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; anne kabul-reddi, baba kabul-reddi, kişilik ve anne kontrolü ergenlerin suç davranışılarını anlamlı bir şekilde yordamaktadır. Buna göre; ergenlerin ebeveynleri tarafından reddedilmesi, sağlıksız kişilik özelliklerine sahip olması ve kısıtlayıcı anne kontrolüne maruz kalması ergenlerin suç davranışını arttırmaktadır. Ergenlerin suç davranışını yordayan kişilik özelliklerine bakıldığında;  düşmanca duygulara sahip olan ve saldırgan davranışlar sergileyen; duygusal durumunda dengesizlik yaşayan; diğer insanların olumlu tepkisine ve desteğine bağımlı olan, dünyayı ve insanları tehlikeli ve güvenilmez bulan ergenler daha fazla suç davranışı sergilemektedir. Ergenlerin suç davranışını yordayan aile özelliklerine bakıldığında; ergenlerin anne ile sevgi bağı kalitesinin düşük olması, her iki ebeveyninden somut bir davranış olmamasına rağmen ebeveynleri tarafından reddedildiğini düşünmesi, babasının düşmanca ve saldırgan davranışlarına maruz kalması ergenlerin suç davranışını arttırmaktadır. Bu çerçevede çocuk suçluluğuna yönelik suç risklerini azaltıcı koruyucu ve destekleyici ayrıca suç davranışı bulunan ergenlerin rehabilitasyonunu sağlayan tedavi edici; ergen ve aile odaklı; mikro, mezzo ve makro boyutlarda etkili sosyal hizmet müdahalelerine ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
This research that aims to investigate the effects of the personality and family characteristics of adolescents on crime behaviour was desigined in a procedural relational research models based on quantitative research models.A total of 213 adolescents, aged 13-17, 58 female and 155 male,  selected by purposive sampling method participated in the research. In the research Delinquency Scale was used to measure the criminal behavior of adolescents, Personality Assesment Questionnaire was used to measure personality characteristics, Parental Acceptance-Rejeckioh/Control Questionnaire was used to measure family charakteristics, Personal Information Form developed by the researcher to determine the sociodemographic characteristics were used.As a results of the research; maternal acceptance-rejection, father acceptance-rejection, personality and maternal control significantly predict the criminal behavior of adolescents. According to these; rejection of adolescents by their parents, unhealthy personality traits, and exposure to restrictive mother control increase criminal behavior of adolescents. When we look at the personality traits of the crime behavior of adolescents; having hostile feelings and exhibiting aggressive behavior; experiencing imbalance in emotional state; adolescents who are dependent on the positive response and support of other people and who find the world and people dangerous and unreliable exhibit more criminal behavior. When family characteristics that predict the criminal behavior of adolescents are examined; the fact that adolescents have low levels of love affair with their mother, that they are rejected by their parents despite the lack of concrete behavior of both parents, and that their father is exposed to hostile and aggressive behavior increase the criminal behavior of adolescents. In this framework, the curative, preventive and supportive measures to reduce the crime risk for juvenile delinquency, as well as the rehabilitation of adolescents with criminal behavior, adolescent and family oriented; effective social service interventions are needed in micro, mezzo and macro dimensions.