Z kuşağı bireylerde narsizm ile gösterişçi tüketim eğilimi arasındaki ilişkinin araştırılması
Survey of relations between narcissism and tendency of pretentious consumption among gen Z individuals
Yazar: DİLAN DİKER
Danışman: PROF. DR. HANİFE GÜZ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Reklamcılık = Advertising

Özet:
Araştırmanın amacı Z kuşağı bireylerinin gösterişçi tüketim davranışları ile narsizm özellikleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Modeli ise ilişkisel taramadır. Araştırma kapsamında 296 üniversite öğrencisine ulaşılmıştır. Veriler çevrimiçi ortamda toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak şişirilmiş benlik duygusu ölçeği, gösterişçi tüketim eğilimi ölçeği ve demografik form kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 25 yazılımı kullanılmış ve betimsel istatistikler, ilişkisiz örneklemler t testi, Pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı, Spearman rho korelasyon katsayısı ve basit doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma kapsamında Z kuşağı bireylerin gösterişçi tüketim eğilimlerinin ve şişirilmiş benlik duygularının (narsizm) orta düzeyde olduğu bulunmuştur. Erkek katılımcılar kadın katılımcılardan daha yüksek gösterişçi tüketim eğilimine sahiptirler. Şişirilmiş benlik duygularında ise kadın ve erkek katılımcılar arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır. Katılımcıların yaşları arttıkça gösterişçi tüketim eğilimleri ve şişirilmiş benlik duyguları azalmaktadır. Katılımcıların gelirleri arttıkça gösterişçi tüketim eğilimleri ve şişirilmiş benlik duyguları artış göstermektedir. Şişirilmiş benlik duyguları arttıkça gösterişçi tüketim eğilimleri de artmaktadır. Şişirilmiş benlik duygusu gösterişçi tüketim eğiliminin anlamlı bir yordayıcısı olarak bulunmuştur. Benzer araştırmalar farklı kuşaklarla tekrarlanabilir. Gösterişçi tüketim ile ilişkili olabilecek başka değişkenlerin de dahil olduğu araştırmalar yapılabilir.

Abstract:
The aim of the study is to examine the relationship between the conspicuous consumption behaviors of Generation Z individuals and their narcissism characteristics. The model is relational survey. Within the scope of the research, 296 university students were reached. Data were collected online. Inflated sense of self scale, ostentatious consumption tendency scale and demographic form were used as data collection tools. SPSS 25 software was used to analyze the data and descriptive statistics, unrelated samples t test, Pearson product moment correlation coefficient, Spearman rho correlation coefficient and simple linear regression analysis were performed. Within the scope of the study, it was found that Generation Z individuals' ostentatious consumption tendencies and inflated sense of self (narcissism) were at a moderate level. Male participants have higher ostentatious consumption tendencies than female participants. No significant difference was found in inflated sense of self between male and female participants. As the age of the participants increases, their ostentatious consumption tendencies and inflated sense of self decrease. As the income of the participants increases, their ostentatious consumption tendencies and inflated sense of self increase. As inflated sense of self increases, ostentatious consumption tendencies also increase. Inflated sense of self was found to be a significant predictor of conspicuous consumption tendency. Similar studies can be repeated with different generations. Other variables that may be related to conspicuous consumption.