Genç yetişkinlerde narsisistik kişilik özelliklerinin sosyal görünüş kaygısı ve yaşam doyumu ile ilişkisinin incelenmesi
The examination of narsisistic personality traits with social appearance anxiety
Yazar: MELİSA TOK
Danışman: DOÇ. DR. FATMA YEŞİM CAN
İstanbul Gedik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Genç yetişkinler = Young adult ; Kişilik = Personality ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Narsisizm = Narcissism ; Narsist Kişilik Envanteri = Narcissistic Personality Inventory ; Sosyal görünüş kaygısı = Social appearance anxiety ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada, genç yetişkinlerin narsisistik kişilik özelliklerinin ve sosyal görünüş
kaygısının yaşam doyumuna etkisi araştırılmıştır. Çalışmaya Türkiye'de yaşayan 18-
35 yaş aralığında olan 462 kadın ve 186 erkek olmak üzere toplam 648 yetişkin dahil
edilmiş ve katılımcılara Sosyo-demografik Form, Narsisistik Kişilik Envanteri,
Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeği'nden oluşan veri toplama
aracı uygulanmıştır. Katılımcılara uygulanan anketler CO ID 19 pandemi koşulları
sebebiyle çevrimiçi soru formları şeklinde dağıtılmıştır.
Araştırmada, katılımcıların sosyo-demografik özellikleri bakımından yaşam doyumu,
sosyal görünüş kaygısı ve narsisistik kişilik özelliklerindeki farklılıklar incelenmiştir.
İkinci olarak, katılımcıların yaş, yaşam doyumu, sosyal görünüş kaygısı ve narsisistik
kişilik boyutları arasındaki ilişki analiz edilmiş ve yaşam doyumunun yordayıcıları
incelenmiştir. Araştırma bulgularına, göre sosyal görünüş kaygısı kadınlarda,
herhangi bir işte çalışmayanlarda, daha genç katılımcılarda, bekarlarda ve üniversite
mezunu olanlarda anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Çalışanlarda,
lisansüstü mezunu olanlarda ve evlilerde yaşam doyumu anlamlı düzeyde daha
yüksek bulunmuştur. Erkeklerde, çalışanlarda ve psikiyatrik rahatsızlığı olduğu
belirtilen katılımcılarda narsisistik kişilik boyutları anlamlı düzeyde yüksek
bulunmuştur. Yaşam doyumu ile narsisistik kişilik ve sosyal görünüm kaygısı
arasındaki ilişki incelendiğinde, yaşam doyumu ile sosyal görünüş kaygısı negatif;
narsisistik üstünlük boyutu pozitif yönlü çıkmıştır. Bununla birlikte, ilişkili saptanan
değişkenlerle oluşturulan modelde ise, sosyal görünüş kaygısı ve üstünlük
boyutlarının yaşam doyumu puanlarını negatif yönlü ve anlamlı düzeyde yordadığı
bulunmuştur. Aracı rol analizine ilişkin bulgular incelendiğinde, narsisizm üstünlük
alt boyutunun yaşam doyumu üzerinde anlamlı bir doğrudan etkisi bulunmazken;
sosyal görünüş kaygısının bu ilişkiye aracı rolü olduğu saptanmıştır. Araştırma
sonucuna göre sosyal görünüş kaygısı, narsisistik kişilik alt boyutu olan üstünlük
puanı düştükçe, narsistik kişilik alt boyutu olan kendine yeterlilik yükseldikçe yaşam
doyumu artmaktadır. Öte yandan, üstünlük özelliği olan ve aynı zamanda sosyal
görünüş kaygısı olan kişilerin yaşam doyumu daha düşük bulunmuştur. Narsisizmin
kendini teşhir etme veya üstünlük çabasıyla ilgili olmadığı, sosyal görünüş
kaygısının aracı rol olarak bir etkisi olduğu ve bunun yaşam doyumuna olumsuz bir
etkisi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmadan edinilen bu sonuca göre, benzer
çalışmalar yapılabilir ve başka hangi psikopatolojik rahatsızlıklara zemin
hazırlayabileceği kapsamlı bir şekilde araştırılabilir. Araştırmada elde edilen
bulguların, narsisizm ve ilişkili faktörlerin incelendiği diğer çalışmalarla birlikte hem
araştırma hem de pratik anlamında katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Narsisizm, Sosyal Görünüş Kaygısı, Yaşam Doyumu

Abstract:
In this study, the relationship of narcissistic personality traits and social appearance
anxiety of young adults with life satisfaction were investigated. A total of 648 adults,
462 women and 186 men, aged 18-35 living in Turkey, were included in the study,
and a data collection tool consisting of Socio-demographic Form, Narcissistic
Personality Inventory, Social Appearance Anxiety Scale and Life Satisfaction Scale
was applied to the participants. The questionnaires applied to the participants were
distributed in the form of online questionnaires due to the COVID 19 pandemic
conditions.
In the study, the differences in life satisfaction, social appearance anxiety and
narcissistic personality traits of the participants were examined in terms of their
socio-demographic characteristics. Secondly, the relationship between participants'
age, life satisfaction, social appearance anxiety, and narcissistic personality
dimensions were analyzed and the predictors of life satisfaction were examined.
According to the research findings, social appearance anxiety was found to be
significantly higher in women, unemployed, younger participants, singles and
university graduates. Life satisfaction was found to be significantly higher in
employees, graduates and married people. The dimensions of narcissistic personality
were found to be significantly higher in men, employees and participants who were
stated to have psychiatric disorders. When the relationship of life satisfaction with
narcissistic personality and social appearance anxiety is examined, life satisfaction
and social appearance anxiety are negatively; narcissistic superiority dimension was
positively correlated. However, in the model created with correlated variables, it was
found that social appearance anxiety and superiority dimensions predicted life
satisfaction scores negatively and significantly. When the findings related to the
mediator role analysis were examined, while the narcissism superiority subdimension did not have a significant direct effect on life satisfaction; It was
determined that social appearance anxiety played a mediating role in this
relationship. According to the results of the research, as social appearance anxiety,
narcissistic personality sub-dimension's superiority score decreases, and as
narcissistic personality sub-dimension's self-sufficiency increases, life satisfaction
increases. On the other hand, people with superiority and social appearance anxiety
were found to have lower life satisfaction. It was concluded that narcissism is not
related to life satisfaction directly, but social appearance anxiety has an effect as a
mediator and this has a negative effect on life satisfaction. According to this result
obtained from the study, similar studies can be conducted and other
psychopathological disorders can be investigated comprehensively. It is thought that
the findings obtained in the research will contribute both in terms of research and
practice, together with other studies examining narcissism and related factors.
Keywords: Life Satisfaction, Narsisism, Social Appearance Anxiety