Alman medya dilinde yeni yapım birleşik sözcükler
The new construction of compound words in German media
Yazar: AYŞENUR KÖSEOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN ÇİL
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Alman Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Alman Dili ve Edebiyatı = German Linguistics and Literature ; Dilbilim = Linguistics
Dizin: Almanca = German ; Basın dili = Press language ; Birleşik kelimeler = Compound words ; Dil bilgisi-sözcük türleri = Grammar-word types ; Dil gelişimi = Language development ; Dil çalışmaları = Language studies ; Kelimeler = Words ; Sözcük kullanımı = Word usage ; Sözcük türetme = Vocabulary derivation

Özet:
Medya, fikirlerini, görüşlerini ya da gözlemlerini hem sözel hem de yazılı olarak dillendirirken kullandığı dil, yıllar içinde gelişmekte, değişmekte ve farklı, yaratıcı, iddialı, yeni yapım sözcüklere yer vermektedir. Özellikle teknolojik gelişimin yaygın olduğu bu yüzyılda her yeni buluş ve ona ilişkin durumlar sözcük hazinesini bir kat daha geliştirmektedir. Bunun yanı sıra basın dilinde de yazarlar bir olaya yönelik tutumunu, değerlendirirken ya da düşüncelerini belirtirken kendi sözcüklerini yaratma yolunu seçerler bu durumda da yeni yapım sözcükler, çoğu birleşik sözcükler olarak ortaya çıkmaktadır. Yazarların, dili monotonluktan kurtarma adına stilistik nedenlerden ötürü mecazi kullanımlara, aliterasyonlara ve eş anlamlı yeni yapım sözcüklere önem verdiği gözlenmektedir.Bu sayede uzun metinlerde sıradanlıktan ve sözcük tekrarlarından kaçınılmış olunur ve ekonomik davranılarak uzunca yapımlardan birleşik sözcükler oluşturulur. Yeni sözcük yapımları metne bağlı ve anlık olaylara işaret eden fonksiyonun yanı sıra dikkat çekici, yaratıcı, ikna edici ve eğlendirici özellik taşımaktadır. Medya dili özellikle yeni yapım sözcükleri popüler hale getirerek sözcük hazinesine katkı sağlamaktadır.Bu çalışmada ?DER SPIEGEL ? dergisi baz alınarak Alman medya dilinde yeni yapımlar araştırılmıştır. Araştırılan ve yeni yapım olarak belirlenen sözcükler online sözlüklerde bulunup bulunmaması kontrol edilmiştir ve sözlüklerde yer almayanlar listelenmiştir.Anahtar Sözcükler: okasyonel sözcük yapımları = okasyonalizm (ad-hoc yapımlar), neolojizm, medya dili, yeni sözcük yapımı, birleşik sözcük

Abstract:
Nowadays, the language, that media use, has been changing over the years in order to express their own ideas, opinions or observations as well as verbal and written expression. This process of change varies among the creative, ambitious and included new productions of words which is an indispensable feature. Especially, technological development, which is widespread in this century, doubles to the vocabulary. In addition to that authors create their own words while expressing their ideas or attitudes toward an event. In this case the construction of new words, compound words often occurs. In the name of recovering the language from monotony, authors attach importance to figurative use, compound, alliteration and synonyms words for stylistic reasons. By creating compound words, long texts and repeated words are avoided. The construction of new words are depended on texts which are functional that points to events as well as eye-catching, creative , interesting also convincing and entertaining. Especially media language popularizes the new construction of words which contribute to vocabulary.In this study `? Der Spiegel?? has been chosen in order to analyses the new construction of words in German media. The presence of these new constructed and compound words have been check in online dictionaries and these ones, which weren?t there, were listed.Keywords: nonce word (ad-hoc/nonce formation), neologism, media language, new word formation, compound words.