Spor Toto Süper Ligde yer alan spor kulüplerinde kurumsallaşma açısından bir inceleme
An analysis of sport clubs competing in Spor Toto Super League in terms of institutionalisation
Yazar: UĞUR SÖNMEZOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DİLŞAD ÇOKNAZ
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Spor Yönetim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Spor = Sports
Dizin: Futbol kulüpleri = Football clubs ; Kurumsallaşma = Institutionalization ; Spor kulüpleri = Sports clubs ; Spor yönetimi = Sport management

Özet:
Bu araştırmada Türkiye Spor Toto Süper Lig'de yer alan spor kulübü yöneticilerinin bakış açısıyla, mevcut yapı içinde spor kulüplerinin kurumsallaşmaya yönelik düşünceleri, çalışmaları ve sorunları incelenmiştir. Araştırma ile spor kulüplerine kurumsallaşma çalışmaları için bir takım öneriler sunulması amaçlanmıştır.Bu araştırma nitel bir araştırmadır. Nitel araştırma desenlerinden olgubilim (fenomenoloji) kullanılmıştır. Verilerin toplanmasında açık uçlu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu yönteminden yararlanılmıştır. Araştırmanın örneklem yöntemi olarak amaçlı örneklem yöntemlerinden kolay ulaşılabilir durum örneklemesi tercih edilmiştir. 2011-2012 sezonunda TFF Spor Toto Süper Ligde yer alan 18 spor kulübünden 5 spor kulübü yöneticisine ulaşılarak görüşmeler yapılmıştır.Görüşmeler yüz yüze gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde ise betimsel analiz ve içerik analizinden yararlanılmıştır. Bu analizlerde veriler düz yazı haline getirilerek sorulara verilen cevaplar sırasıyla alt alta getirilmiş ve tablolaştırılmıştır. Yapılan düzenlemenin ardından içerik analizi uygulanmıştır. Bu analizler sonucunda veriler kodlanarak birbirine benzeyenler bir araya getirilmiş ve temalar bulunmuştur. Analizlerde alanında uzman, birbirinden bağımsız üç araştırmacı yer almıştır.Araştırma sonucunda katılımcıların kurumsallaşma konusunda bilgi sahibi oldukları ve bu çerçevede yapılacak çalışmalara yönelik istekli oldukları hatta kurumsallaşmayı spor kulüplerinin örgüt yapısında zorunlu bir yönetim sistemi olarak değerlendirdikleri görülmüştür. Spor kulüplerinde kurumsallaşmaya yönelik bir takım çalışmaların var olduğu, ancak yapılan çalışmaların tam olarak uygulanmadığı ve işletmeler de gerçekleştirilen kurumsallaşma çalışmaların spor kulüplerinin mevcut yasal ve yapısal özelliklerinden dolayı farklı şekillerde gerçekleştiği de ortaya çıkmaktadır.Spor kulüplerinin kuruluş statüleri, farklı üst yapılara karşı sorumluluklarının olması, yapısal ve yasal sorunlar, kulüpler arasında haksız rekabet ve gelir eşitsizliğinden kaynaklanan sorunlar, kurumsallaşma anlayışındaki sorunlar, kişiye bağlı yönetimden kaynaklı sorunlar, maddi gelir elde etmede yaşanan sorunlar ve sportif sonuçlara endeksli olmaktan kaynaklanan sorunlar gibi başlıca nedenlerden dolayı kurumsallaşma sürecinde bir takım sıkıntılar yaşadıkları ortaya çıkmaktadır. Ayrıca özellikle UEFA kriterlerinin uygulanması ile başlayan spor kulüplerinde yeniden yapılanma çalışmalarına spor kulüplerine özgü yasal ve kanuni düzenlemeler ile katkı sağlanması gerektiği, kurumsallaşmayı yasalara bağlayarak kulüpler için zorlayıcı bir özellik olarak oluşturulması, spor kulüplerinde görev alacak kişilerin alanlarında uzmanlaşmış, bilgi ve deneyim sahibi olması gerektiği ve başkan veya yönetim kurulunun maddi gücüne dayalı olan kulüp yönetim sistemi yerine sürdürülebilir bir yönetim sisteminin spor kulüplerinde var olması gerektiği görülmüştür. UEFA kriterlerinin bu gerekliliklere yönelik bir düzenleme olarak düşünüldüğü de ortaya çıkmıştır.Anahtar Kelimeler: Kurumsallaşma, Spor Toto Süper Lig, Spor Kulüpleri

Abstract:
In this study, opinions, workouts and problems of the clubs, in the existing construct, towards institutionalization was analyzed from the standpoint of the managers of sport clubs which compete in Turkey Sport Toto Super league. The aim of this research was to provide a number of suggestions for the sport clubs in their workout about institutionalization.The method applied in this study qualitative in nature. In this research phenomenological research design was used. In the data collection process semi-structured interview, which was composed of open-ended questions, was conducted. Convenience sampling method, categorized as purposive sampling, was used in the sampling phase. The interviews were made with the managers of five sport club of the 18 sport clubs, taking part in the in 2011-2012 TFF Sport Toto Super League season.The interviews were conducted face to face. In the analysis of the data descriptive and content analysis method were used. In these analyses, by converting the data into plain text, the answers given to the questions were put one under the other and put into table format. After the arrangement content analysis was conducted. As a result of these analyses the data was coded and the similar ones were gathered together and the themes were constructed. In the analyses, three researchers, who were detached with each other, took part.As a result of the study, it is evident that the participants were knowledgeable about institutionalization and they showed willingness towards the studies which would be done on this purpose. Even they considered institutionalization as a requisite management system in the organizational structure of the sport clubs. There are findings revealing that there were some workouts, in sport clubs, which were oriented towards institutionalization, but the findings also pointed out that the workouts were not implemented completely. The results also displayed that the institutionalization in the sport clubs operated differently from the ones in enterprises, cause of the existing legal and structural characteristics of the sport clubs.Also, the study results emphasized that sport clubs live some difficulty in the process of institutionalization as a result of some problems such as organizational status, having responsibilities towards different superior establishments, structural and legal problems, injustice in competition and inequity in income between clubs, problems in understanding and approaches towards institutionalization, individual dependent management, problems in revenue gathering and sportive score based evaluation. Additionally, findings pointed that the re-settlement workouts of sport clubs, which especially started with the implementation of UEFA criterias, have to be supported with legal and juristic arrangements special to the sport clubs, institutionalization have to be linked to law to enforce the clubs for transformation in the favor of institutionalization, the personnel who will be employed in the sport clubs have to be specialized in their area and have to be equipped with knowledge and experience. Besides, the results mentioned that the club management systems have to be established on sustainable management systems rather than systems depending on the financial power of the administrative board or the president. The thought that the arrangement of the UEFA criterias was done as a result of these requirements emerged.Key Words: Institutionalization, Sport Toto Super League, Sport Clubs