19.yy' ın ortalarında Menemen kazasında köylerinin sosyal ve ekonomik yapısı
Social and economic structure of villages of Menemen in the middle 19 th century
Yazar: DİLEK ÖZ
Danışman: DR. HİLAL ORTAÇ GÜRPINARLI
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Tarih = History

Özet:
İzmir iline bağlı Menemen (Tarhaniyat) ilçesinin tarihi antikçağa kadaruzanmaktadır. Menemen'in isminin kökeni, yörenin en eski sakinlerinden olanLuwiler'in diline dayandığı bilgisi bulunmaktadır. Araştırmacılara göre; Menemen'inadı (olasılıkla) Luwi dilinde Gediz Nehri'nin adı olan ?Ma? ile ilişkilidir ve Ma Boğazı(Mela) Halkının ülkesi anlamına gelen ?Melamana? zaman içinde Türk ağzındaMelemen-Menemen haline dönüşmüştür. 16.yy daki defterde kasabanın kendisi ?Kaza-ıMenemen? başlığı altında ?Nefs-i Tarhaniyat? olarak geçmektedir. 17.yy da EvliyaÇelebi'nin Tarhaniyat adını Turhaniye olarak anladığı görülmektedir.1844(1260) yılı Menemen Kazasına ait, incelediğimiz temettuat defterlerindeMenemen 23 köyden oluşmaktadır. Köylerin büyük kısmı Menemen Ovası olarakbilinen düz arazide kuzey ve güney yönünde kurulmuşlardır. Bu bölgenin coğrafiözellikleri ve Gediz Nehri'nin varlığı kazada ekili tarımın yaygın olmasına yol açmıştır.Menemen'de en çok arpa, buğday, susam, darı ve bostandan gelir sağlanmaktadır.Ayrıca dikili tarımın ve ürünlerinin, ?üzüm, zeytin?, yörede yaygın olduğuanlaşılmaktadır. Hayvancılık ise kazada önemli bir ekonomik faaliyettir. Büyükbaş veküçükbaş hayvancılık daha ziyade hanelerin ihtiyacını karşılamaya yönelik olmasınarağmen ticari uğraş olarak da görülmüştür. Yanı sıra yük-binek hayvancılığı taşımacılıkve tarımsal sektörde yoğun olarak kullanılmıştır.Kazanın köylerinde tarımla uğraşanlar nüfusun çoğunluğunu teşkil etmekte; onuticari faaliyetler takip etmektedir. Son olarak hayvancılığında köylerin ekonomikhayatında önemli bir yer tuttuğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The town of Menemen depended on by zmir province history goes bact to antique eraıt depends on zmir province There are some knowledges that the origin of Menemen?s nameis based on Luwis. According to reachers, its name?s originalitiy is related ? MA? Which isThe antique name of river Gediz and the of Ma means Melemena, The name of people of MaCountry that it has been changed to Melemen by Turkish accent in along time. The historybook of in The Sixteenth age, the town itself was written as ?Nefs-i Tarhaniyet? under thetitle of ?Kaza-i Menemen?. Evliya Çelebi understood its name as Turhaniye instead ofTarhaniyet.When we investigate the book of temettuat belong to 1844 ıt consists of 23 villagesall the villages stand to direction South and North on Menemen plain. The charecteristics ofthis area and existence of the river Gediz cause effeciently agricultare ıts agricultural incomesis based on mostly barley, wheat, sesame, millet and vegetable garden. Also planted -agriculture and its products are grapes and olives .And s an important income is animalhusbandry. It is seen to ansver their houres need as well occupotion to feed some kinds ofanimals. Saadle horse and riding horse is used densely for transportation and agriculture, thenext is trade, Finally its fixed that animal husbandary is very important for the life of village