Kültürel ürünlerde metalaşma süreci: Örnek olay olarak Kütahya çiniciliği
Commmodification process of cultural products: Kütahya tile making as a case study
Yazar: FİSUN TALAY YAVUZCAN
Danışman: PROF. DR. NURCAN TÖRENLİ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: El Sanatları = Crafts
Dizin: Kültür endüstrisi = Cultural industry ; Kültürel üretim = Cultural production ; Kütahya = Kütahya ; Metalaşma = Commodization ; Sayısallaştırma = Digitization ; Yabancılaşma = Alienation ; Çini = Tile ; Çini sanatı = Tile art ; İletişim becerisi = Communication skill

Özet:
Bu çalışmada "kültürel ürün" temelinde "üretim ilişkilerinin" tarihsel boyutta geçirdiği dönüşüm ve bununla birlikte tüketim kalıplarındaki değişim incelenmiş; bu kapsamda örnek olarak ülkemizden Kütahya çinisi, dünyadan Hindistan'da üretilen Varanasi sarisi ele alınmıştır. Araştırmanın kuramsal yapısı, Marx'ın "Yabancılaşma" ve Frankfurt Okulu'nun "Kültür Endüstrisi" kuramları çerçevesinde oluşturulmuştur. 
Her iki kültürel ürün incelenirken dünya tarihinde belirleyici bir role sahip olan Sanayi Devrimi ile 1980'lerde uygulanmaya başlanan neoliberal politikalar ekseninde dönemselleştirme yapılmıştır. Bu süreçte küreselleşmenin, üretildiği topluma içsel olan geleneksel "kültürel ürün" üzerinde dışsallaştırıcı etkisi ortaya konulmuştur. Ayrıca, Hindistan'ın küreselleşme ile kurduğu ilişki, "makro yerelleşme" kavramı bağlamında ele alınmıştır. 
Araştırmanın sonucunda, kültürel ürünün artık "meta" olarak ekonomide yer almaya başlamasıyla birlikte üreticinin çeşitli düzeylerde yabancılaşma yaşadığı saptanmıştır. Ayrıca günümüz tüketim alışkanlıkları çerçevesinde yükselen "meta fetişizmine" paralel olarak kültürel üründe hızla artan bir metalaşmanın varlığı ortaya konulmuştur. Yabancılaşma sorununu aşabilmek üzere, üreticinin "bireyi" güçlendiren ve hareket alanını genişleten dijitalleşme ve iletişim teknolojilerini kullanma becerisi ve olanaklarının arttırılması çözüm olarak sunulmuştur.

Abstract:
In this study, the historical transformation of "production relations" on the basis of "cultural product" and the change in consumption patterns were examined. In this context, Kütahya tiles from Turkey and Varanasi saree produced in India from the world are discussed as examples. The theoretical structure of the research was formed in the framework of Marx's "Alienation" and Frankfurt School's "Culture Industry" theories.
While examining both cultural products, periodization has been made in the axis of the Industrial Revolution, which has a decisive role in the world history, and the neoliberal policies that started to be implemented in the 1980s. In this process, while the externalizing effect of globalization on the traditional "cultural product", which is internal to the society in that it is produced, is revealed, India's relationship with globalization is also discussed in the context of the concept of "macro localization".
As a result of the research, it was determined that the producer experienced alienation at various levels as the "cultural products" began to take place in the economy as a "commodity". In addition, in parallel with the rising "commodity fetishism" within the framework of today's consumption habits, the existence of a rapidly increasing commodification in cultural products has been revealed.
In order to overcome the alienation problem, increasing the abilities and opportunities of the producer to use digitalization and communication technologies that strengthen the "individual" and expand his field of action has been presented as a solution.