Göreme Avcılar Bölgesi Bizans dönemi kaya kiliseleri
Göreme Avcılar Region Byzantine period rock churches
Yazar: LÜTFİYE ŞAHİN ATAR
Danışman: PROF. DR. NİLAY ÇORAĞAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Bizans Dönemi = Byzantine Period ; Göreme Tarihi Milli Parkı = Göreme Historical National Park ; Göreme Vadisi = Göreme Valley ; Kaya kiliseleri = Rock churcs ; Kaya oyma mekan = Rock carved dwellings ; Kiliseler = Churchs ; Nevşehir-Ürgüp-Göreme = Nevşehir-Ürgüp-Göreme

Özet:
Göreme Avcılar Bölgesi Bizans Dönemi Kaya Kiliselerini konu alan tez çalışması, giriş,konu ile alakalı yayınların tanıtılması,Kapadokya Bölgesinin coğrafi ve tarihi özelliklerinin incelenmesi,bölgede bulunan kaya oyma yapıların tanıtıldığı katalog bölümü,değerlendirme ve sonuç bölümlerinden meydana gelmektedir.
Bu çalışma içerisinde beş adet dini mimari ve bir adet sivil mimari incelenmiştir.
Giriş bölümünde konunun tanımı yapılmış, konunun önemi ve amacı açıklanmış, tez çalışmasında kullanılan yöntemlerden bahsedilmiştir.
İkinci bölümde Kapadokya Bölgesinin Bizans öncesi, Bizans dönemi ve Bizans Dönemi sonrası tarihleri anlatılmıştır. Bölgenin coğrafyası hakkında bilgi verilmiştir.
Katalog bölümünde tez konusunu oluşturan yapılar tanıtılmış, yapıların tarihleri, mimari özellikleri, yapıların süslemeleri tanıtılmıştır.
Değerlendirme bölümünde öncelikle yapılar mimari olarak değerlendirilmiş, yapıların benzer ve ayrı özellikleri incelenmiştir. Daha sonra duvar resmi bulunan kiliseler üslup, duvar resimlerinin mekan içerisinde dağılımı ve ikonografi bakımından incelenmiştir.
Sonuç bölümünde Katalog ve değerlendirme bölümlerinde incelenen yapılar göz önünde bulundurularak Avcılar Bölgesinde dini ve sosyal hayatın nasıl olduğu hakkında çıkarımlarda bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler : Bizans, Mimari, Kaya Oyma, Göreme, Kilise.

Abstract:
This thesis which studies the Byzantine Period Rock Churches  in Göreme Avcılar Region, consists of 6 sections: introduction, review of related literature, analysis of geographic and historical features of the Kapadokya Region, a catalog section where the rock carved structures of the region are presented, discussion and conclusion. In this study, five religious architectures and one civil architecture were examined. In the introduction section, the topic of the study is defined, the significance and purpose of the study is mentioned and methodology that this study uses are explained. In the second section, the pre-Byzantine, Byzantine, and post-Byzantine dates of the Cappadocia Region are explained. Information about the geography of the region was given. In the catalog section, studied structures are introduced; the dates of the buildings, their architectural features, the decorations of the buildings are presented. In the discussion section, first, the structures' features are considered from an architectural perspective and their similarities and differences are discussed. Then, churches with wall paintings were examined in terms of style, distribution of wall paintings in the space and iconography. In the conclusion section, information is given about the general conditions of the structures.

Keywords: Byzantium, Architecture, Rock Carving, Goreme, Church.