Üniversite öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığının beğenilme arzusu ile ilişkisinin incelenmesi
An examination of the relationship between university students' social media addiction and desire to be liked
Yazar: NİLAY KAHRAMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜJEN İLNEM
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Beğenilme = Being liked ; Sosyal medya = Social media ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın öncelikli amacı 18-24 yaş üniversite öğrencilerinde sosyal
medya bağımlılığının beğenilme arzusu ile ilişkisini incelemektir. Çalışmanın diğer
amaçları ise sosyal medya bağımlılığı ve beğenilme arzusu değişkenleri ile cinsiyet,
yaş ve telefon kullanma sıklığı değişkenlerinin bir ilişkisi olup olmadığına bakmak ve
cinsiyet, yaş, telefon kullanma sıklığının değişkenler için farklılaşıp farklılaşmadığını
incelemektir.
Yöntem: Araştırmanın evrenini 18-24 yaş arası Bursa Uludağ Üniversitesi ve
İstanbul Gelişim Üniversitesi'nde okuyan bireyler oluşturmaktadır. İki üniversitede
bulunan 393 bireyin katılımı ile yapılan çalışmanın örneklemi 281 kadın, 112 erkek
olarak dağılmıştır. Örneklem grubuna mobil sosyal ağ üzerinden gönüllülük esasıyla
ulaşım sağlanmıştır. Araştırmada evrene, kolaylıkla bulunabilen örnekleme
(convenience sampling) tekniği ile ulaşılmıştır. Gönüllülük esası çerçevesinde
araştırmaya katılan bireylere, ölçekler uygulanmadan önce araştırma hakkında detaylı
bilgi verilmiştir. Araştırmaya katılanlara Kişisel Bilgi Formu, Sosyal Medya
Bağımlılığı Ölçeği-Yetişkin Formu (SMBÖ) ve Beğenilme Arzusu Ölçeği (BAÖ)
uygulanmıştır. Veriler SPSS programı kullanılarak çözümlenmiştir.
Bulgular: Katılımcılar, 112 (% 28,5) erkek birey ile 281 (%71,5) kadın bireyden
oluşmaktadır. Çalışma sonucunda elde edilen bulgulara göre üniversite öğrencilerinin
sosyal medya bağımlılıklarının beğenilme arzusu ile pozitif yönde bir ilişkisi olduğu
sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, üniversite öğrencilerinin yaşları telefon kullanma
sıklıklarından 2-3 saat ve 3 saatten fazla telefon kullanma sıklığı ile sosyal medya
bağımlılıkları ve beğenilme arzusu arasında pozitif yönde ilişki olduğu; telefon
kullanma sıklıklarından 1 saatten az ve 1-2 saat telefon kullanma sıklığı ile ölçeklerden
alınan puanlarla anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Sosyal medya bağımlılığı
için bu ilişkinin cinsiyet ve telefon kullanma sıklığı değişkenleri için farklılaştığı fakat
çalışmaya katılan yaş grubu için farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Beğenilme
arzusu değişkeni için değişkenlerin farklılaşıp farklılaşmadığına bakıldığında yaş,
cinsiyet ve telefon kullanma sıklığının farklılaşmadığı sonucu elde edilmiştir.
Sonuç: Üniversite öğrencilerinin sosyal medya bağımlılıklarının beğenilme
arzusu ile pozitif yönde bir ilişkisi vardır. Sosyal medya bağımlılığının beğenilme arzusu ile ilişkisinin olmasından hareketle sosyal medyanın kullanım amaçları
arasında bireylerin beğenilme isteklerinin karşılandığını söyleyebiliriz. Ek olarak yaş
ve telefon kullanım sıklığı değişkenlerinin sosyal medya bağımlılığı ve beğenilme
arzusu ile ilişkisi olduğu bulunmuştur. Var olan ilişkilerden sosyal medya bağımlılığı
puanları cinsiyet değişkeni için farklılaşmaktadır. Telefon kullanma sıklıkları ile
sosyal medya bağımlılığı ilişkisine bakıldığında telefon kullanma sürelerinin farklı
sonuçları olduğu görülmüştür. Beğenilme arzusu puanları için yaş, cinsiyet ve telefon
kullanma sıklıklarında farklılık görülmemiştir.
Anahtar Kelimeler: sosyal medya, sosyal medya bağımlılığı, beğenilme arzusu.

Abstract:
Objective: The primary objective of this study is to examine the relationship
between social media addiction and desire to be liked among 18-24 year old university
students. Other objectives of the study are to examine whether there is a relationship
between the variables of social media addiction and the desire to be liked, and the
variables of gender, age, and the frequency of phone use, and to examine whether the
gender, age, and frequency of phone usage differ for the variables.
Method: The population of the study consists of individuals between the ages
of 18-24 studying at Bursa Uludağ University and Istanbul Gelişim University. The
sample of the study, which was conducted with the participation of 393 individuals
from two universities, consists of 281 females and 112 males. The sample group was
reached on a voluntary basis via the mobile social network. In the study, the population
was reached by convenience sampling technique. Individuals participating in the study
on a voluntary basis were given detailed information about the research before the
scales were applied. Personal Information Form, Social Media Addiction Scale-Adult
Form (SMBÖ) and Desire To Be Liked Scale (BAÖ) were applied to the participants.
The data were analyzed using the SPSS program.
Findings: Participants consisted of 112 (28.5%) male individuals and 281
(71.5%) female individuals. According to the findings obtained as a result of the study,
it was concluded that there is a positive relationship between the social media addiction
of university students and their desire to be liked. In addition, there is a positive
correlation between age of university students, frequency of using telephone
(frequency of using telephone for 2-3 hours and more than 3 hours) and social media
addiction and desire to be liked; it was determined that there is no correlation between
frequency of using phones for less than 1 hour and 1-2 hours and scores obtained from
the scales. For social media addiction, this relationship differs for gender and
frequency of phone usage variables; however, it is concluded that it did not differ for
the age group participating in the study. For the desire to be liked variable, looking at
whether the variables differ; it was found that age, gender and frequency of phone
usage did not differ.
Result: There is a positive relationship between university students' social media
addiction and their desire to be liked. Based on the fact that social media addiction is
related to the desire to be liked, it is understood that meeting the likes of the individuals
is among the purposes of using social media. In addition, age and telephone frequency
variables were found to be associated with social media addiction and desire to be
liked. Social media addiction scores from existing relationships differ for the gender
variable. Considering the relationship between phone usage frequencies and social
media addiction, it is seen that phone usage durations had different results. There is no
difference in age, gender and frequency of using the telephone for the desire to be liked
scores.
Key words: social media, social media addiction, desire to be liked.