Ağır metal temelli alaşım kuantum nokta yapıların elde edilmesi, optik ve membran özelliklerinin incelenmesi
Obtaining of heavy metal alloyed quantum dots and investigation of their optic and membrane properties
Yazar: CANAN BAŞLAK
Danışman: PROF. DR. YUNUS ÇENGELOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada kuantum nanokristaller olarak bilinen CdTe, CdTeSe ve CdTe/CdS yapıları suda dağılabilen şekilde kolloidal olarak sentezlenmiştir. Elde edilen nanokristallerin UV-vis ve floresans spektorofotometrisi, TEM, XRD, AFM teknikleri ile analizleri ve karakterizasyonu yapılmıştır. Elektronik ve biyolojik amaçlı birçok alanda uygulama imkânı bulunan bu parçacıklar, sensör ve membranlardaki uygulamaları ile bazı kirletici maddelerin tayini için kullanılmıştır. Floresans özellik göstermeleri ve ortamdaki madderle etkileşimleri sonucunda spektroskopik özelliklerinin değişmesi sayesinde elde edilen CdTe nanokristalleri 2H-1N, PQ, 9-AC, Q ve dibenzil gibi polisiklik aromatik hidrokarbonlarının tayini için optik sensör geliştirilmesinde kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre en yüksek sönümlenme PQ maddesi için gözlenmiştir ve fonsiyonel grupların sönümlenme üzerinde etkin olduğu gösterilmiştir. CdTeSe nanokristalleri ise polimer içerikli membran yapısına katılarak çevre kirliliği açısından büyük önem taşıyan Rodamin B boyar maddesinin membrandan seçimli transferi incelenmiştir. Bunun için besleme fazındaki Rodamin B konsantrasyonu ve membrandaki taşıyıcı (nanokristal) konsantrasyonunun etkisini incelemek için taşıma deneyleri yapılmıştır. Elde edilen optimum parametreler kullanılarak Rodamin B maddesi için % geçirgenlik değerleri ile birlikte alizarin sarısı, metilen mavisi ve reaktif black 5 boyar maddelerine karşı seçiciliği belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, CdTe, CdTeSe and CdTe/CdS quantum dots (nanocrystals) which are known as quantum dots were colloidally synthesized in form of water-dispersible. Analysis and characterization of obtained nanocrystals were carried out by UV-vis and fluorescense spectrophotometry, TEM, XRD, and AFM techniques. These particles that have been facility of application in electronic and biological areas were used to detect some pollutants with sensor and membranes applications. Because of that they have fluorescence properties and their spectroscopic properties have been changed by interaction with materials around them, obtained CdTe nanocrystals were used to detect polycyclic aromatic hydrocarbons such as 2H-1N, PQ, 9-AC, Q ve dibenzyl in development of optic sensor. According to the obtained findings, the highest quenchnig was observed for PQ substance and it was shown functional groups have influence on quenching procedure. In addition, CdTeSe nanocrystals were added in polymer inclusion membrane and selective transfer of Rhodamine B which are important in terms of environmental pollution from membrane were investigated. Transport experiments were carried out to investigate the effect of the concentration of Rhodamine B in feed phase and the concentration of carrying substance (nanocrystal) in membrane. By using obtained optimum parameters, % transport values of Rhodamine B and its selectivity against alizarine yellow, methylene blue and reaktif black 5 were determined.