Spor bilimleri fakültesinde üç farklı yöntem ile işlenen basketbol derslerinin öğrencilerin bilişsel duyuşsal ve psikomotor gelişim düzeylerine etkisi
The effect of basketball courses through three different methods on the cognitive affective and psychomotor development levels of the faculty of sport sciences
Yazar: HÜSEYİN ATAKAN GÜÇOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEYFİ SAVAŞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Basketbol = Basketball ; Bilişsel gelişim = Cognitive development ; Ders programları = Curriculum ; Duyuşsal gelişim = Affective development ; Psikomotor gelişim = Psychomotor development ; Spor = Sports ; Spor Bilimleri Fakültesi = Faculty of Sports Sciences ; Spor eğitimi = Sport education

Özet:
Günümüzde beden eğitimi ve spor dersleri okul öncesinden başlayarak yükseköğretime kadar uzanan eğitim-öğretim sürecinin her kademesi içinde kendine önemli bir yer bulmuştur. Beden eğitimi ve spor derslerinin önemi; bilişsel, duyuşsal ve psikomotor getirileri ve bireyin yaşamındaki yeri göz önünde alındığında yadsınamaz boyutlardadır. Bununla birlikte beden eğitimi ve spor öğretiminde kullanılan öğretim yöntemlerinin verimliliği ve birbirlerine olan üstünlükleri tartışma konusu olmuştur. Bu araştırmada, 12 haftalık süre içinde lisans düzeyi basketbol dersi içerisinde spor eğitim modeli, alıştırma yöntemi ve eşli çalışma yönteminin, öğrencilerin bilişsel, duyuşsal ve psikomotor gelişim düzeyleri üzerine etkisinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Araştırma, gerçek deneme modellerinden, ön test – son test 2 gruplu model kullanılarak desenlenmiştir. Araştırmanın evrenini, 2018-2019 öğretim yılı güz ve bahar dönemlerinde Gazi Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören öğrenciler, örneklemini ise Beden Eğitimi Öğretmenliği, Antrenörlük Eğitimi, Spor Yöneticiliği ve Rekreasyon Bölümlerinde öğrenim gören 26 kadın, 23 erkek olmak üzere (N=49) öğrenci oluşturmuştur. Çalışma grupları random atama yöntemi ile belirlenmiş olup model-1(n=17), model-2(n=16), model-3 (n=16) olmak üzere üç gruba ayrılmıştır. Model 1 grubuna spor eğitim modeli ile, model 2 grubuna alıştırma yöntemi ile ve model-3 grubuna eşli çalışma yöntemi ile haftada 2 gün ve günde 2 şer saat olmak üzere 14 hafta boyunca basketbol öğretim programı uygulanmıştır. Araştırmada, basketbolda psikomotor gelişim düzeylerinin belirlenebilmesi için Dr. Öğretim Üyesi Seyfi Savaş'ın geliştirdiği '' Basketbol Psikomotor Alan Gözlem Ölçeği '',duyuşsal gelişim düzeylerinin belirlenmesi için ise Erman Öncü, Bülent Gürbüz ve Mehmet Tunçkol 'un 2015'te geliştirdiği "Basketbol Tutum Ölçeği(kısa form) " bilişsel farkındalık düzeylerinin belirlenmesi için ise Mehmet Ulaşın 2014'te geliştirdiği Basketbol Bilgi Testi kullanılmıştır. Elde edilen verilerin istatistiksel çıktılarına spss 25.0 paket programı kullanılarak ulaşılmıştır. Öncelikle gruplardan alınan verilere Kolmogorov-Smirnov ve Shaphiro-Wilk normal dağılım testleri uygulanmıştır. Bu test sonuçlarına göre duyuşsal alana ait veriler normal dağılım gösterirken bilişsel ve psikomotor alana ait veriler ise normal dağılım göstermemiştir. Test sonuçları ve örneklem sayısının da yetersizliği göz önüne alınarak uzmanlarca tüm gruplarda non parametric testlerin kullanılması uygun görülmüştür. Model 1, model 2 ve model 3 gruplarına istatistiksel testlerin uygulanmasında, aritmetik ortalama ve standart sapma değerlerinin belirlenmesi sonrasında grup içi ön test ve son test karşılaştırmalarında Wilcoxon Signed Rank Test, grupların birbirleriyle kıyaslanmasında ise 3'lü karşılaştırmalarda Kruskal Wallis ve 2'li karşılaştırmalarda Man Whitney U testleri kullanılmıştır. Araştırmanın bulgularında; duyuşsal gelişim düzeyinde, model -1, model-2 ve model 3 gruplarının ön test ve son test verileri arasında anlamlı bir fark bulunamazken (p>0,05), psikomotor gelişim düzeyinde ise model-1 model-2 ve model 3 grupları ön test ve son test verileri arasında her üç grup lehine anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0,05). Grupların birbirleriyle kıyaslanması ile 3 grubun ön testleri arasında anlamlı bir fark görülmezken (p>0,05), son testleri arasında anlamlı bir fark görülmüştür (p<0,05). Bununla birlikte tüm gruplar 2li karşılaştırma yöntemi ile birbiriyle kıyaslanmıştır. Karşılaştırma sonucunda model 1 ile model 2 ve model 2 ile model 3 gruplarının son test puanları arasında anlamlı bir fark görülmezken (p>0,05), model 1 ve model 3 gruplarının son test puanları karşılaştırıldığında model 3 grubu lehine anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Model 1, model 2 ve model 3 grupları bilişsel farkındalık bakımından karşılaştırıldığında ise gruplar arasında anlamlı bir farka rastlanılmamıştır (p>0,05). Gruplara uygulanan 14 haftalık basketbol eğitimi sonucunda bilişsel ve duyuşsal alana ait verilerde herhangi bir anlamlı farklılık gözlenmezken(p>0,05), psikomotor alanda her üç grupta da önemli düzeyde artış gözlenmiştir (p<0,05). Gruplar psikomotor düzeyde birbiri ile kıyaslandığında, spor eğitim modeli ve alıştırma yöntemi arasında ve alıştırma yöntemi ile eşli çalışma yöntemi arasında anlamlı bir farklılığa rastlanılmazken, eşli çalışma yöntemi ve spor eğitim modeli arasında eşli çalışma yöntemi lehine anlamlı bir farka ulaşılmıştır. Bu sonuçlara göre eşli çalışma yönteminin psikomotor gelişim alanına etkisinin spor eğitim modeline göre daha yüksek olduğu söylenebilir.

Abstract:
Nowadays, physical education and sports lessons have found an important place in every stage of the education process from preschool to higher education. Importance of physical education and sports lessons; cognitive, affective and psychomotor returns and their place in life are undeniable. However, the efficiency and superiority of teaching methods used in physical education and sports teaching has been the subject of discussion. In this study, it is aimed to reveal the effect of sport education model, exercise method and paired study method on cognitive, affective and psychomotor development levels of students in undergraduate level basketball course within 12 weeks. The research was designed using a pre - test and a post - test 2 - group model. The population of the study was the students of Gazi University Faculty of Sport Sciences in the fall and spring semesters of 2018-2019 academic year, and the sample was formed 26 female and 23 male (N = 49) students who were studying in Physical Education Teacher, Coaching Education, Sports Management and Recreation Departments. The study groups were determined by random assignment method and were divided into three groups as model-1 (n = 17), model-2 (n = 16) and model-3 (n = 16). For the Model 1 group, with the model 2 group with the practice method and the model-3 group with the paired study method, the basketball education program was applied for 2 weeks and 2 hours a day for 14 weeks with the sports training model. In order to determine psychomotor development levels in basketball, 'Basketball Psychomotor Field Observation Scale' developed by Faculty Member Seyfi Savaş was used in the study. Also, the Basketball Attitude Scale (short form) was developed by Erman Öncü, Bülent Gürbüz and Mehmet Tunçkol in 2015 was used to determine the affective development levels. Finally, in order to determine cognitive awareness levels, Mehmet Ulaşın's Basketball Knowledge Test developed in 2014 was used. The statistical outputs of the obtained data were obtained using spss 25.0 package program. Firstly, Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk normal distribution tests were applied to the data obtained from the groups. According to the results of this test, the data of the affective domain showed normal distribution, whereas the data of cognitive and psychomotor domain did not show normal distribution. It was considered appropriate to use non parametric tests in all groups considering the inadequacy of the test results and the number of samples. The Wilcoxon Signed Rank Test was used in the pre-test and post-test comparisons of the groups after the determination of the arithmetic mean and standard deviation values. In comparison of groups, Kruskal Wallis was used for 3 way comparisons; Man Whitney U tests were used for 2 way comparisons. In the findings of the research; no important difference was found between the pretest and posttest data of the model-1, model-2 and model 3 groups (p> 0.05); in the psychomotor development level, there was a significant difference between the pre-test and post-test data of model-1 model-2 and model 3 groups in favor of all three groups (p <0.05). There was no significant difference between the pre-tests of the 3 groups (p> 0.05), but there was an important difference between the post-tests (p <0.05). Besides, all groups were compared with each other by 2-way comparison method. As a result of the comparison, there was no significant difference between the posttest scores of model 1 and model 2 and model 2 and model 3 (p> 0.05), but a significant difference was found in favor of model 3 when the posttest scores of model 1 and model 3 were compared. When the Model 1, Model 2 and Model 3 groups were compared in terms of cognitive awareness, no significant difference was found between the groups (p> 0.05). As a result of the 14-week basketball training applied to the groups, no significant difference was observed in the cognitive and affective data (p> 0.05), while a significant increase was observed in the psychomotor area in all three groups (p <0.05). When the groups were compared with each other at the psychomotor level, no significant difference was found between the sports training model and the practice method and between the exercise method and the paired working method; a significant difference was found between the paired working method and the sport education model in favor of the paired working method. According to these results, it can be said that the effect of the paired study method on psychomotor development area is higher than the sports education model.