Romantik ilişkilerden beklentilere dair farkındalık ölçeğinin geliştirilmesi ve üniversite öğrencilerinin romantik ilişkilerden beklentilerine dair farkındalıklarının belirlenmesi
Developing awareness scale about expectations from romantic relationships and determining the awareness of university students' expectations from romantic relationships
Yazar: ERSİN ALAKUŞ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM TAGAY
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Beklentiler = Expectations ; Duygusal ilişki = Romantic relationship ; Farkındalık = Awareness ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmanın iki temel amacı bulunmaktadır. Araştırmanın birinci amacı, üniversite
öğrencilerinin romantik ilişkilerden beklentilerine dair farkındalıklarını ölçmeyi
amaçlayan geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Araştırmanın ikinci amacı ise
üniversite öğrencilerinin romantik ilişkilerden beklentilerine dair farkındalıklarını
demografik değişkenlere göre incelemektir. Ölçek geliştirme çalışması kapsamında
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi 2018-2019 eğitim-öğretim yılına devam eden
üçüncü ve dördüncü sınıf olmak üzere toplamda 1727 üniversite öğrencisi ile,
beklentilerin çeşitli demografik değişkenlere göre incelenmesi amacıyla 454 üniversite
öğrencisi ile çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında araştırmacı tarafından
geliştirilen Romantik İlişkilerden Beklentilere Dair Farkındalık Ölçeği ve Romantik
İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği kullanılmıştır. Geliştirilen ölçeğin
güvenirliğini hesaplamak için test-tekrar test güvenirliği ve Cronbach Alpha
Katsayıları hesaplamaları kullanılmıştır. Ölçeğin kapsam geçerliliğini için alan yazını
incelenerek ölçek maddeleri yazılmış ve uzman görüşüne başvurulmuştur. Yapı
geçerliliği çalışmaları için açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri yapılmıştır.
Benzer ölçekler geçerliliği kapsamında ise Pearson Korelasyon Katsayısı
kullanılmıştır. Araştırmanın ikinci aşamasında, üniversite öğrencilerin romantik
ilişkilerden beklentilerine dair farkındalıkları bazı demografik değişkenlere göre
incelenmiştir. Veri analizleri, SPSS 24 ve AMOS 22 paket programları kullanılarak
gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın birinci aşamasına ait verilerin analizleri sonucunda,
30 madde ve 5 alt boyuttan (güven beklentisi, ilişki kalite beklentisi, kültürel
beklentiler, kendini kontrol beklentisi, fiziksel beklentiler) oluşan ölçek elde
edilmiştir. Araştırmanın ikinci aşamasında, verilerin incelenmesi amacıyla bağımsız
gruplar t-testi, kruskal Wallis h-testi, mann whitney u-testi, tek yönlü MANOVA testi
ve çok değişkenli ANOVA testi kullanılmıştır. ANOVA testi sonucunda gruplar arası
anlamlı farklılıklar görülmüş, farklılığın kaynağının anlaşılması için LSD post hoc
testi uygulanmıştır. Öğrencilerin romantik ilişkilerden beklenti puanlarında cinsiyet,
fakülte, bölüm, sınıf düzeyi, romantik ilişki durumu, algılanan ekonomik durum ve
romantik eşle tanışma şekli açısından anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Öğrencilerin
yaşları, üniversiteye geldikleri bölge ve romantik ilişki sürelerine göre romantik
ilişkilerden beklentilerine dair farkındalıkları arasında anlamlı fark bulunamamıştır.

Abstract:
This research has two main objectives. The primary purpose of the research is to
develop a valid and reliable scale aimed at measuring the awareness of university
students about their expectations from romantic relationships. The second aim of the
study is to examine the awareness of university students about their expectations from
romantic relationships according to demographic variables. Within the scope of the
scale development study, a total of 1727 university students, including the third and
fourth grade students attending the 2018-2019 academic year, were conducted with
454 university students in order to examine the expectations according to various
demographic variables. Within the scope of the study, the Awareness Scale on
Expectations from Romantic Relationships and the Irrational Beliefs Scale in
Romantic Relations were used. Test-retest reliability and Cronbach Alpha Coefficients
calculations were used to calculate the reliability of the developed scale. For the
content validity of the scale, the literature was examined, the scale items were written
and expert opinion was consulted. Exploratory and confirmatory factor analyzes were
performed for construct validity studies. Within the scope of similar scales validity,
Pearson Correlation Coefficient was used. In the second stage of the research, the
awareness of university students about their expectations from romantic relationships
was examined according to some demographic variables. Data analyzes were carried
out using SPSS 24 and AMOS 22 package programs. As a result of the analysis of the
data of the first stage of the research, the scale consisting of 30 items and 5 subdimensions (trust expectation, relationship quality expectation, cultural expectations,
self-control expectation, physical expectations) was obtained. In the second stage of
the study, independent groups t-test, kruskal Wallis h-test, mann whitney u-test, oneway MANOVA test and multivariate ANOVA test were used to examine the data. As
a result of the ANOVA test, significant differences were seen between the groups and
LSD post hoc test was applied to understand the source of the difference. Significant
differences were found in the expectations scores of students from romantic
relationships in terms of gender, faculty, department, grade level, romantic
relationship status, perceived economic situation and the way of meeting romantic
spouse. No significant difference was found between students' awareness of their
expectations from romantic relationships according to their ages, the region they came
to university and their romantic relationship time.