Grıps Tiyatrosu'nda sembolik düzlem ve gerçeklik algısı
Symbolic plane and perception of reality in Grips Theater
Yazar: SERANAY İDUĞ
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM KILIÇ
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tiyatro Ana Sanat Dalı / Tiyatro Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts

Özet:
Çocuk tiyatrosu tarihçesi incelendiğinde bilinen ilk araştırma örnekleri Uzak Doğu'da görülmektedir. Gelişen dünya ile değişen ve gelişen çocuk tiyatrosu, uzun yıllar eğitim aracı olarak varlığını sürdürmektedir. Noel şarkıları, masal uyarlamaları gibi metinlerle eğitim aracı olarak görülen çocuk tiyatrosu, "aydınlanma dönemi" ile biçim değiştirmektedir. Aydınlana dönemi ile çocuk oyunlarında ağırlıklı olarak iki tür görülmektedir. Masalsı anlatımlı ve gerçekçi anlatımlı olarak ayrılan oyunlar hala günümüzde de görülmektedir. Yaşanılan dönem, siyasi olaylarla beraber toplum yapısının yansıdığı çocuk tiyatrosunda yeni yaklaşımlar görülmektedir. Bu yaklaşımların en temel nedenlerinden birinin psikoloji biliminin gelişimi olarak düşünülmektedir. Modern psikolojinin gelişimi bu anlamda önemli bir yer taşımaktadır. İlerleyen pedagoji alanıyla beraber yapılan araştırmalarda çocukların yaşlarına göre algısal farkındalıklarında değişkenlik gösterdikleri gözlemlenmektedir. Çocukların yaşlarına göre farklılık göstermeleri, gelişim süreci ile ilgilidir. Yaşlara göre bilişsel (cognitive) gelişim, motor gelişim, dil gelişimi, duygusal (emotional) gelişim ve sosyal gelişim olmak üzere ayrılmaktadır. Bu gelişim evreleri gözetilerek çocukların masalsı ve gerçekçi anlatımla oyunlarla kurduğu bağ, çocuk seyircinin çocuk tiyatrosundaki yeri, çocuk tiyatrosunun tarihsel gelişimi ile günümüze kadar olan yaklaşım biçimleri merak konusudur. Tüm bu gelişmeler incelendiğinde araştırmalar sonucunda 1960'lı yılların sonunda kurulan Grips Tiyatrosu örneği çıkmaktadır. Bilinen ilk didaktik-pedagojik oyunlar sergileyen Grips Tiyatrosu'nun çalışmaları ile çocuk tiyatrosunda çocukların sembolik düzlem ve gerçeklik algısı incelenmeyi hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler: Çocuk Gelişimi, Çocuk Tiyatrosu, Gerçeklik Algısı, Grips Tiyatrosu, Sembolik Düzlem

Abstract:
The fırst known examples of research on children's theater is seen in the Far East. Children's theater, which changes and develops with the developing world, continues to exist as an educational tool for many years. Children's theater, which is seen as an educational tool with texts such as Christmas carols and fairy tale adaptations, changes its form with the "enlightenment period". With the Enlightenment period, two types are predominantly seen in children's games. The games, which are divided into fairytale narration and realistic narration, are still seen today. New approaches are seen in children's theater, where the social structure is reflected together with the period and political events. It is thought that one of the main reasons for these approaches is the development of the science of psychology. The development of modern psychology has an important place in this sense. In the researches conducted with the advancing field of pedagogy, it is observed that children vary in their perceptual awareness according to their age. The fact that children differ according to their age is related to the development process. According to age, cognitive development is divided into motor development, language development, emotional development and social development. Considering these developmental stages, the bond that children establish with fairytale and realistic narration and games, the place of the child audience in children's theater, the historical development of children's theater and its approaches to the present day are a matter of curiosity. When all these developments are examined, the example of the Grips Theater, which was established at the end of the 1960s, emerges as a result of the researches. With the works of the Grips Theater, which exhibited the first known didactic-pedagogical plays, it aims to examine the symbolic plane and perception of reality of children in children's theater.

Keywords: Child Development, Children's Theater, Perception of Reality, Grips Theatre, Symbolic Plane