Özofagus ve mide cerrahisi uygulanan kadın ve erkek populasyonda cerrahi travmaya endokrin yanıt farklı mıdır? prospektif bir çalışma
Is endocrinolojic response to surgical trauma different in terms of gender in patients with esophagus and gastric surgery, a prospective study.
Yazar: VEDAT BAYRAK
Danışman: DOÇ. DR. M. ÇETİN KOTAN
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Cerrahi-operatif = Surgery-operative ; Endokrin sistem = Endocrine system ; Stres = Stress ; Stres faktörleri = Stress factors ; Travma = Trauma

Özet:
Travmaya endokrin/ metabolik yanıt, klinik ve deneysel/laboratuar çok sayıda çalışmanın konusu olmuştur. Organizmanın karşılaştığı olağan dışı çeşitli uyarı oluşturucular karşısında homeostazisin sürdürülebilmesi çeşitli mikro ve makro endokrin ve inflamatuvar medyatörler aracılığı ile oluşan reaksiyonlar aracılığı ile sonuçta, ihtiyaç duyulan yüksek enerjili substratların ve hemodinamik stabilitenin sağlanması olarak özetlenebilecek stres yanıt, sağ kalım ile yakından ilişkilidir. Stres yanıt çok çeşitli açılardan incelenmiş olmakla birlikte, birkaç deneysel çalışma biryana, kadın ve erkek cinsiyetlerin benzer cerrahi travmalara gösterdikleri yanıtın farklı olup olmadığı incelenmemiştir.Bu çalışma, bölgesel sıklığı nedeni ile, ünitemizde sık uygulanan üst gastrointestinal kanser cerrahisinin meydana getirdiği endokrin değişikliklerin kadın ve erkek hastalardaki farklılığını araştırmak üzere planlandı.Toplam 27 olgu çalışmaya dahil edildi. Makroendokrin stres yanıtın değerlendirilmesi için preoperatif dönemde, postop 1. saatte, 2. saatte, 6. saatte, 12. saatte, 24. saatte ve 7. güne kadar izleyen her gün venöz kan örnekleri alınarak CRP, TSH, serbest T4 (fT4), serbest T3 (fT3), ACTH, Kortizol, İnsülin, Estradiol (E2), Growth Hormon (GH) parametreleri çalışıldı. Elde edilen veriler normal dağılım bakımından test edildi ve verilerin normal dağılıma uygunluk göstermediği anlaşılınca logaritmik transformasyon yapılarak normalite elde edilmeye çalışıldı. Transformasyondan sonra normalite gösteren parametrelere iki bağımsız t-testi uygulanarak erkek ve kadın gruptaki olgular bütün parametreler bakımından karşılaştırılmıştır. Ancak transformasyona rağmen normalite göstermeyen parametrelere Mann-Whitney U testi uygulanmıştır.Olgularda erkek/kadın oranı 14/13, ortalama yaş 56, erkek grupta ortalama yaş 54, kadın grupta ortalama yaş 58 olarak bulundu. Cerrahi tedavi endikasyonu 9 (%33) olguda özefagus karsinomu, 18 (%67) olguda mide karsinomuydu. 14 erkek hastanın 5'i (%34.7) özefagus karsinomu, 9'u (%64.3) mide karsinomuydu. 13 kadın hastanın 4'ü (%30.7) özefagus karsinomu, 9'u (%69.3) mide karsinomuydu.Ortalama pik CRP değerinin erkeklerde anlamlı olarak fazla olduğu bulundu.7. günde TSH düzeyleri açısından erkekte artmış üretim lehine istatistiksel anlamlı fark tespit edilmiştir. ACTH değerleri postop 2, 6 ve 12. saatteki veriler açısından erkek cinsiyette anlamlı derecede yüksek bulundu. Kortizol parametresi 12. ve 24. saatteki değeri itibarı ile, erkek cinsiyette istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu saptandı. Estradiol değerleri postop 12. saatte ve 6. günde erkek cinsiyette anlamlı olarak yüksek bulundu. Cinsler arasında postop 6. saatteki insülin değerleri karşılaştırıldığında, kadın grupta saptanan ortalama değerin istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu saptandı (p:0.03). Cinsler arasında postop 6. saatte ki GH değerlerin karşılaştırılmasında, kadın grubunda saptanan ortalama değerin istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu saptandı (p:0.03).Bu çalışmanın verileri, özofagogastrik cerrahi uygulanan hastalarda makroendokrin yanıtın kadın ve erkek olgu gruplarında farklılık gösterdiği yönündedir. Ancak bu bulguların klinik sonuçları ve morbidite ve mortalite oranları üzerine etkileri ayrıca araştırılmalıdır.

Abstract:
Endocrine and metabolic response to injury has been studied widely in clinical end experimental/ laboratory studies. Various extraordinary stimuli result in complex reactions that mediated by micro and macro endocrine and inflammatory cytokines. The sum of these complex reactions are production of the high energy substrates and the maintanence of the hemodynamic stability. It has been reported that stress response is closely related to survival. In spite of many studies regarding different aspects of the stress response, excluding a few experimental study, there are no any clinical study that studies the difference in stres response between genders.In our city, there is a high incidence of upper gastrointestinal tract malignancies. We aimed to investigate if there is any different endocrine response among the genders who underwent resectional surgery because of their malignant esophagus or gastric diseases.The study was performed on 27 cases. To evaluate macroendıcrine responses, blood samples were drawn one hour before operation and postoperative 1., 2., 6., 12., 24th. hours and daily until 7. postoperative day respectively. CRP, TSH, fT4, fT3, ACTH, cortisol, insulin, estradiol, growth hormon values were studied. The data were tested according to the normal distribution. When the data didn?t show normal distribution, the logaritmic transformation was done to normalite the data. Two independent t- tests were applicated to normalise the parameters after the transformation. Non-normalised parameters, in spite of transformation were compared with Mann-Whitney U testThe men to women ratio was 14/13, the mean age was 56. The mean age was 54 in men and 58 in women. The surgical indications for the patients were esophagus carcinoma in 9 (33%) and gastric carcinoma in 18 (67%) patients. Five of 14 (34.7%) male patients were esophagus carcinoma and 9 (64.3%) were gastric carcinoma. Four of 13 (30.7%) female patients were esophagus carcinoma and 9 (69.3%) were gastric carcinoma.Mean peak CRP value was significiantly higher in men. TSH level was also higher on the 7th postoperative day in men. The ACTH, cortisol and estradiol values were also significiantly higher in men at 2,6 and12th. hours for ACTH; 12th and 24th hours for cortisol and 12th hour and 6 th postoperative day for estradiole respectively. Insuline and growth hormone values were higher significiantly in women at 6th postoperative hours.In conclusion; the present shows that, the macroendocrine respons is different in male and female gender. However the clinical importance of these findings on mortality and morbiditiy should be evaluated.