Seçici serotonin geri alım inhibitörü kullanımının vücut ağırlığı, metabolik parametreler ve dinlenme metabolizma hızı ile ilişkisi
The effects of seective seratonin reuptake inhibitor use on metabolic parameters, body weight and resting metabolic rate
Yazar: AHMET YOSMAOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. KAAN KORA
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Psikiyatrik bozuklukların tedavisinde kullanılan ilaçlar, sıklıkla vücut ağırlığında birmiktar artısa neden olur. Belirli ilaç gruplarında vücut ağırlığındaki artıs, klinikaçıdan anlamlı olacak kadar fazla olabilir. Antidepresif ilaçlar, neden olduklarıserotonin artısı sebebiyle kendilerinden beklenen vücut ağırlığı kaybına karsıt olarak,paradoksal biçimde vücut ağırlığı artısına yol açarlar.Bu çalısmada en az 3 ay süre ile bir seçici serotonin gerialım inhibitörükullanması gerektiğine karar verilen 16 hastanın tedavi öncesi, 1. ayda ve 3. aydaolmak üzere dinlenme metabolizma hızı (DMH) ölçümleri yapılmıstır. Hastalarınvücut ağırlıkları, vücut yağ oranları, beden kitle endeksleri ve bel/kalça oranlarıtedavi öncesinde, 1. haftada, 2. haftada, 1. ayda, 2. ayda ve 3. ayda ölçülmüstür.Tedavi öncesinde ve 3. ayda hastaların total kolesterol, LDL, HDL, VLDL, trigliseritve açlık kan sekerini içeren laboratuar tetkikleri yapılmıstır. Tedaviye iyi yanıt verenve vermeyen gruplarda DMH ve vücut ağırlığı değisimleri ile ilaç dozu arttırılan vearttırılmayan gruplarda DMH ve vücut ağırlığı değisimleri karsılastırılmıstır. Vücutağırlığı değisimlerinin DMH değisimleri ile iliskisi incelenmistir.Çalısmada DMH'nın baslangıçta, 1. ayda ve 3. ayda yapılan ölçümlerdeanlamlı olarak değismediği tespit edilmistir. Baslangıç ? 3.ay arasında tüm gruptaDMH'da istatistiksel olarak anlamlı bir değisiklik bulunamamıs olsa da, 3. ay ? 1. ayarasında doz artısı yapılan grupta DMH'nın anlamlı olarak azaldığı, doz artısıyapılmayan grupta ise anlamlı olarak yükseldiği saptanmıstır. Vücut ağırlığı değisimiile DMH değisimi arasında bir iliski bulunamamıstır. Hastaların ortalama vücutağırlığının baslangıç - 1. hafta ve baslangıç - 1. ay arasında anlamlı olarak azaldığıtespit edilmistir. Hastaların ortalama vücut ağırlıkları 3. ayda baslangıca göre yüksekolsa da, bu yükseklik istatistiksel olarak anlamsız bulunmustur. Baslangıç ? 3. ayarasında LDL ve total kolesterol seviyelerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artıssaptanmıstır. Hastalarda gözlenen vücut ağırlığı artısının tedavi yanıtı ve doz artısıile iliskili olmadığı bulunmustur.Anahtar kelimeler: Seçici serotonin geri alım inhibitörü, dinlenme metabolizmahızı, vücut ağırlığı, vücut ağırlığı artısı, ilaca bağlı vücut ağırlığı artısı

Abstract:
Drugs used in the treatment of psychiatric disorders may frequently cause weightgain. For particular drugs, weight gain may be clinically significant. Antidepressantdrugs cause a paradoxical weight gain in contrast to the expected weight loss viaincreased serotonergic activity.In this study the resting metabolic rates (RMR) of 16 subjects, who wererequired to use a selective serotonin reuptake inhibitor for at least 3 months, wasmeasured before treatment and at the end of the first and third months. Body weight,percentage body fat, body mass index and waist/hip ratio were measured beforetreatment, at the end of the first and second weeks and the first, second and thirdmonths. Laboratory tests including total cholesterol, LDL, HDL,VLDL, triglyceridesand fasting blood glucose were performed before treatment and at the end of the thirdmonth. RMR and body weight changes were compared in the treatment respondentand non-respondent groups and in the increased-dose and constant-dose groups. Thecorrelation of body weight changes with RMR changes was also analyzed.RMR has not changed significantly in the measurements performed at thebeginning, the first month and the third month. Although no statistically significantchange was found in RMR between the beginning and the third month, in theincreased-dose group RMR significantly decreased while in the constant-dose groupit significantly increased. No correlation was found between RMR changes and bodyweight changes. The mean body weight decreased significantly between thebeginning and the first week and between the beginning and the first month. Eventhough the mean body weight of the subjects was higher in the third month than thebeginning, the change was not statistically significant. The LDL and total cholesterollevels increased significantly between the beginning and the third month. Bodyweight gain was not correlated either with treatment response or elevated dose.Keywords: Selective serotonin reuptake inhibitor, resting metabolic rate, bodyweight, weight gain, drug-induced weight gain