Otomotiv fabrikasında çalışan işçilerde dönüşümlü vardiyalı çalışma sisteminin beslenme durumu, gastrointestinal semptom sıklığı üzerine etkisi
The effect of rotating shift work system on nutritional status and gastrointestinal symptom frequency in automotive factory workers
Yazar: MERVE SEYLAN
Danışman: PROF. DR. ALİ İBRAHİM HATEMİ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Beslenme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Gastroenteroloji = Gastroenterology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Gastrointestinal hastalıklar = Gastrointestinal diseases ; Gece çalışması = Night work ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition ; İç hastalıkları = Internal medicine

Özet:
Vardiyalı çalışma yeme-içme, uyuma, çalışma evrelerinin değişmesine sebep olur. Bireylerin çalışma saatlerinin sirkadiyen ritimle uyumsuz olmasının çeşitli metabolik bozuklukların ve kronik hastalıkların ortaya çıkmasına temel oluşturduğunu bildiren çalışmalar bulunmakla birlikte bu bireylerde yeme-içme zamanlarının da değişmesinin özellikle gastrointestinal yakınmaların artmasına sebep olabileceği bildirilmektedir. Bu araştırma, bir otomotiv fabrikasında 73 dönüşümlü vardiyalı ve 47 sabit gündüz çalışan olmak üzere toplam 120 işçinin beslenme alışkanlıkları ve gastrointesinal semptom durumlarını saptamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada demografik veri anketi, 3 günlük besin tüketim kaydı, gastrointestinal semptom derecelendirme ölçeği ve antropometrik ölçümler alınarak değerlendirmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda GSRS skor ortalaması vardiyalı çalışanlarda sürekli gündüz çalışanlardan istatistiksel olarak yüksek bulunmuştur ve vardiyalı çalışanlarda çalışma süresi ile GSRS skoru arasında anlamlı pozitif bir ilişki saptanmıştır (p<0,05). Vardiyalı çalışan kişilerin demir alım miktarı, A vitamini alım oranı ve alınan ORAC değeri sürekli gündüz çalışanlardan istatistiksel olarak yüksek bulunurken C vitamini alım oranları sabit gündüz çalışanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha düşük bulunmuştur. Sonuç olarak, vardiyalı çalışan işçiler gastrointestinal sistem hastalıklarının gelişmesi yönünden riskli gruptadır. İşçiler için hastalıkların semptomları ve bu semptomların yönetimi, doğru beslenme ile hastalıkların önlenmesi konularında bilgi düzeyini arttıracak beslenme eğitimlerinin düzenlenmesine yönelik şirket politikaları oluşturulmalıdır. Vardiyalı çalışan işçilerde kronik hastalıkların oluşma riski ve beslenme durumlarının saptanmasına yönelik farklı sektörleri içeren daha geniş örneklemli çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
Shift work causes changes in eating, drinking, sleeping and working phases. Although there are studies reporting that the disruption of synchronisation as a result of the incompatibility of individuals' working hours with the circadian rhythm is the basis for the emergence of various metabolic disorders and chronic diseases, it has been reported that the change in eating and drinking times in these individuals may cause an increase in gastrointestinal complaints. This study was carried out to determine the dietary habits and gastrointesinal symptom status of a total of 120 workers, 73 rotating shift workers and 47 fixed day workers in an automotive factory. In the study, demographic data questionnaire, 3-day food consumption record, gastrointestinal symptom rating scale and anthropometric measurements were recorded. As a result of the study, the mean GSRS score was found to be statistically higher in shift workers than in continuous daytime workers, and a significant positive relationship was found between working time and GSRS score in shift workers (p<0,05). Iron intake, vitamin A intake rate and ORAC value were found to be statistically higher in shift workers compared to daytime workers, whereas vitamin C intake rate was found to be significantly lower in shift workers compared to daytime workers. In conclusion, shift workers are in the risk group for the development of gastrointestinal system diseases. Company policies should be established for the organisation of nutrition trainings that will increase the level of knowledge about the symptoms of diseases, management of these symptoms and prevention of diseases with proper nutrition. There is a need for studies with larger samples including different sectors to determine the risk of chronic diseases and nutritional status of shift workers.