Psikolojik sözleşme ihlallerinin üretkenlik karşıtı iş davranışlarına etkisinde duygusal emeğin aracılık rolü
The mediating role of emotional labor in the effect of psychological contract violation on counterproductive work behaviors
Yazar: NURİYE YARAMIŞ
Danışman: PROF. DR. SELEN DOĞAN
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Duygusal emek = Emetional labor ; Psikolojik sözleşme ihlali algısı = Perceived psychological contract breach ; Üretim karşıtı iş davranışları = Counterproductive work behaviors

Özet:
Psikolojik sözleşmeler işletmelerde, yönetici ve çalışan arasındaki karşılıklı güvene ve beklentilere dayandığı için, ihlal edilmesi durumunda, yönetici ve çalışanlar açısından birçok olumsuz durumlara neden olmaktadır. Bu olumsuz durumlar arasında işletmeyi ve çalışanları etkileyen üretkenlik karşıtı iş davranışları ve duygusal emek gelmektedir. Psikolojik sözleşme ihlali algılayan çalışanların işletmeyi zarara uğratan üretkenlik karşıtı iş davranışlarını daha fazla gösterdikleri ve görevlerini yerine getirirken gerçek duygularını sakladıkları tespit edilmiştir. Duygusal emek kavramı, çalışanların performanslarını yükseltmek ve duygularını istedikleri gibi sergilemek için büyük öneme sahiptir.

Bu çalışmada psikolojik sözleşme ihlali, üretkenlik karşıtı iş davranışları alt boyutları ve duygusal emek alt boyutları genel olarak incelenmiş, araştırma kapsamında psikolojik sözleşme ihlaline uymama algısı ve psikolojik sözleşme ihlali hissinin araştırma değişkenleriyle ilişkileri araştırılmıştır. Psikolojik sözleşmeye uymama algısı ve psikolojik sözleşme ihlali hissinin çalışanların üretkenlik karşıtı iş davranışları ve duygusal emekleri üzerindeki etkisi bir aracılık modeli üzerinde incelenmiştir. Bu amaçla, bir kamu üniversitesinde görev yapan 457 katılımcıdan, Psikolojik Sözleşme İhlali Ölçeği, Üretkenlik Karşıtı İş Davranışları Ölçeği, Duygusal Emek Ölçeği kullanılarak kesitsel veriler toplanmıştır. Araştırma hipotezlerini test etmeye yönelik nicel analiz uygulanmıştır.

Yapılan analizler sonucunda, psikolojik sözleşme ihlalinin üretkenlik karşıtı iş davranışlarına etkisinde duygusal emeğin aracılık rolünün olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Psikolojik Sözleşme İhlali, Üretkenlik Karşıtı İş Davranışları, Duygusal Emek.

Abstract:
Since psychological contracts are based on mutual trust and expectations between the manager and employee, when they are violated, they cause many negative situations for managers and employees in businesses. Among these negative situations, there are counter-productive work behaviors and emotional labor that affect the business and employees. It has been determined that employees who perceive a psychological contract violation are more likely to display counter-productive work behaviors that harm the business and hide their true emotions while performing their duties. The concept of emotional labor is of great importance to increase the performance of employees and to display their emotions as they wish.

 In this study, psychological contract violation, counter-productive work behavior's sub-dimensions, and emotional labor's sub-dimensions are examined in general, and within the scope of the research, the relationship between the perception of non-compliance with psychological contract violation and the feeling of psychological contract violation with the research variables are investigated. The effect of the perception of non-compliance with psychological contract violation and the feeling of psychological contract violation on employees' counterproductive work behaviors and emotional labor is examined on a mediation model. For this purpose, cross-sectional data is collected from 457 participants who work at public university by using the Psychological Contract Violation Scale, Counterproductive Work Behavior Scale and Emotional Labor Scale. Quantitative analyses are applied to test the research hypotheses.

As a result of the analyses, it was seen that emotional labor had a mediating role in the effect of psychological contract violation on counterproductive work behaviors.
 
Key Words: Psychological Contract Violation, Counterproductive Work Behaviors, Emotional Labor