Üniversite öğrencilerinde venöz metabolik biyobelirteçlerin besin tüketimleri ile ilişkilendirilmesi
The association of venous metabolic biomarkers with food consumption in university students
Yazar: HAYRUNİSA İÇEN
Danışman: DOÇ. DR. FATMA ESRA GÜNEŞ
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Risk faktörleri = Risk factors ; Venöz yetmezlik = Venous insufficiency ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Amaç: Çalışmada üniversite öğrencilerinin besin tüketimleri ile metabolik biyobelirteçleri ve antropometrik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Marmara Üniversitesi'nde öğrenim gören, sağlıklı ve gönüllü 288 öğrencinin katılımıyla yürütülen kesitsel tipte bir tarama çalışmasıdır. Öğrenciler cinsiyete göre homojen dağılmadıkları için 39 erkek öğrenciye ait veri çalışma dışı bırakılmıştır. Çalışma kapsamında katılımcıların açlık total kolesterol, HDL kolesterol, trigliserit, glukoz ve insülin düzeyleri ölçülmüş ve antropometrik değerlendirmeleri yapılmıştır. Geriye dönük 1 günlük besin tüketim kaydı alınıp fiziksel aktivite anketi uygulanmıştır. 
Bulgular: Katılımcıların %49,0'ında önerilenin altında enerji alımı, %30,9'unda ise önerilen düzeyin üzerinde kolesterol tüketimi ve %18,9'unun günlük önerilen n-3 miktarına ulaşamadığı gözlenmiştir. Protein tüketimleri ile kan glukoz ve insülin düzeyleri arasında anlamlı ilişki bulunmuştur (p < 0,05). Aynı zamanda total kolesterol düzeyleri ile C vitamini, potasyum ve demir alım miktarları arasında anlamlı ilişki saptanmıştır (p < 0,05).
Sonuçlar: Öğrencilerin değiştirilebilir kardiyovasküler risk etmenleri konusunda bilinçlendirilerek besin tüketimleri ve fiziksel aktivite düzeylerinin iyileştirilmesi gerekmektedir.

Anahtar kelimeler: Kardiyometabolik Risk, Genç Yetişkin, Beslenme, Diyet, Metabolik Biyobelirteç.

Abstract:
Aim: The aim of the study was to investigate the relationship between food consumption and metabolic biomarkers and anthropometric characteristics of university students.
Methodology: It is a cross-sectional screening study carried out with the participation of 288 healthy and voluntary students studying at Marmara University. As the students were not homogeneous according to the sex, 39 male students' data were excluded from the study. In the study, fasting total cholesterol, HDL cholesterol, triglyceride, glucose and insulin levels were measured and anthropometric evaluations were made. A 24-hour dietary recall was taken and a physical activity questionnaire was administered.
Findings: In 49.0% of the participants it was observed that energy intake was lower than recommended, 30.9% had cholesterol consumption above recommended level, and 18.9% could not reach n-3 recommended daily. There was a significant relationship between protein consumption and blood glucose, insulin levels (p < 0.05). At the same time, there was a significant relationship between total cholesterol levels and vitamin C, potassium and iron intake (p < 0.05).
Conclusion: It should need to improve the food consumption and physical activity levels by making the students aware of changeable cardiovascular risk factors.

Key words: Cardiometabolic Risc, Young Adults, Nutrition, Diet, Metabolic Biomarkers.