Alternatif para politikası stratejileri ve enflasyon hedefleme stratejisi:Türkiye örneği
Alternetive monetary policy strategies and inflation targeting strategy:The Turkish case
Yazar: HAFİZE AKBAŞ
Danışman: DOÇ.DR. SELAHATTİN TOGAY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ekonomi = Economics ; Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Enflasyon 1970'lerde ciddi bir sorun olarak dünya gündeminegeldikten sonra fiyat istikrarı para politikalarının öncelikli hedefi halinegelmiştir. Para politikası uygulamaları sosyal ve ekonomik şartlara ve merkezbankalarının konumlarına göre ülkeden ülkeye farklılıklar göstermesinerağmen, fiyat istikrarı nihai hedef olmadaki kritik önemini korumuştur.1970'lerin ikinci yarısına gelindiğinde birçok ülke faiz oranı ve döviz kuruhedeflemesini bırakmış, bunun yerine parasal büyüklükleri öneçıkarmışlardır. Parasal hedeflemenin başarılı olabilmesi, hedeflenen parasalbüyüklükler ile enflasyon arasında uzun dönemli ve istikrarlı bir ilişkininvarlığına bağlı olmaktadır. Kısaca para talebinin istikrarlı olmasıgerekmektedir. 1990'lardan sonra, parasal hedefleme ve döviz kuruhedeflemelerinin enflasyonu önlemede başarısız olmasından sonra yeni birstrateji olarak enflasyon hedeflemesine geçilmiştir.Döviz kuru ve parasal büyüklüklerin ara hedef olarak kullanılmasınınfiyat istikrarını sağlamada başarısız olması, alternatif bir para politikasıstratejisi olarak enflasyon hedeflemesi stratejisini ortaya çıkarmıştır.Enflasyon hedeflemesi stratejisi, parasal büyüklükler ve/veya döviz kuru gibiara hedefler yerine doğrudan doğruya enflasyonun hedeflenmesini içeren birpara politikası stratejisidir. Bu stratejiye göre, para otoriteleri para politikasınıönceden ilan edilmiş ve orta vadeli sayısal bir enflasyon hedefinigerçekleştirmek için uygulanmalıdır. Şeffaflık ve hesap verme de enflasyonhedeflemesinin çok önemli bileşenleridir. Enflasyon hedefleme stratejisinegeçilebilmesi , bazı ön koşulların yerine getirilmesine bağlıdır. Söz konusu önkoşullar; merkez bankasının bağımsız olması, para politikasının birincilamacının fiyat istikrarı olması, mali baskınlığın olmaması, istikrarlı malisistem ve gelişmiş mali piyasaların olmasıdır.2Bu bağlamda çalışmanın amacı, para politikasının amaç ve araçlarıteorik olarak tanımlandıktan; alternatif para politikası stratejileri olan, dövizkuru hedeflemesi, parasal hedefleme, faiz oranı hedefleme ve nominal gelirhedefleme stratejilerinin tanımları yapılıp, avantaj ve dezavantajlarısıralandıktan sonra çalışmanın asıl konusu olan enflasyon hedeflemestratejisini ayrıntılı bir şekilde incelemektir. Ayrıca 2002-2005 yılları arasındaTürkiye'de uygulanan örtük enflasyon hedeflemesi sonucunda, 2006 yılındaaçık (doğrudan) enflasyon hedefleme stratejisine geçen Türkiye'nin bu parapolitikası sonucunda fiyat istikrarı konusunda geldiği son noktayıdeğerlendirmektir.

Abstract:
Price Stability has been a primary target for monetary policies becauseof the issue of inflation emerging as a serious problem in 1970s. Althoughmonetary policy applications have different features across the countriesaccording to their social and economic conditions and the positions of theircentral banks, price stability has kept this critical importance as being theultimate goal. In the second half of the 1970s many countries has left theinterest rate and exchange rate targeting, instead they have led to monetaryaggregates. That monetary targeting being successful depends on longtermed stable relation the targeted monetary aggregates and inflation. Inshort, money demand is supposed to be stable. After 1990s,it is carried outinflation targeting such a new strategy, since monetary targeting andexchange rate targeting methods couldn?t manage to eliminate inflation.Exchange rate and monetary aggregates that have been used as anintermediate target have failed to achieve price stability, so inflation targetinghas been occurred as an alternative monetary policy strategy. Inflationtargeting strategy is a monetary policy strategy which contains directlyinflation targeting instead of monetary variables and/ or intermediate targetsas exchange rate. According to this strategy monetary authorities have toimplement monetary policy for achieving predetermined and publiclyannounced medium term numerical inflation target. Transparency andaccountability are also very important elements of inflation targeting strategy.In order to perform inflation targeting strategy, some pre-conditions must beachieved. These are; central bank?s independency, price stability as the2primary target of monetary policy, eliminated fiscal dominancy, stable fiscalsystem and developed fiscal markets.In this sense, the aim of this study is: To define the goals and tools ofmonetary policy theoretically; to define the alternative monetary policystrategies such as exchange rate targeting, monetary targeting, interest ratetargeting and nominal income targeting strategies; to array the advantagesand disadvantages of these alternative strategies and to analyse the inflationtargeting strategy, which is the main aim of the study, in detail. Besides,implicit inflation targeting which is carried out in Turkey in 2002-2005 period,direct inflation targeting strategy which beginned after the implicit inflationtargeting in Turkey in 2006 and the state of the price stability as aconsequence of the direct inflation targeting strategy will be analysed.