Okul öncesi çocukların evlilik çatışma algısı ile kişiler arası problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between understanding of marital conflict and interpersonal problem-solving skills among preschool children
Yazar: SİNEM HAYALİ EMİR
Danışman: PROF. DR. TELAT GÜL ŞENDİL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Algı = Perception ; Evlilik çatışması = Marital conflict ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmanın amaçları okul öncesi çocukların evlilik çatışması algısını incelemek ve çocukların evlilik çatışması algılarının kişilerarası problem çözme becerilerine etkisini araştırmaktır. Ayrıca çocukların algıladığı çatışma sıklığı ile ebeveyn çatışma çözüm türünün ortak etkisinin kişilerarası problem çözme becerilerinde farklılık yaratıp yaratmayacağı sorusuna cevap bulmak hedeflenmiştir. Katılımcılar 56 kız ve 50 erkek olmak üzere toplam 106 çocuk ve annelerinden oluşmaktadır. Okul öncesi kurumlara devam eden 5-6 yaş grubundaki çocuklara, ebeveynlerinin onayı alındıktan sonra 'Ebeveyn çatışma algısını belirleyebilmek için çeşitli ebeveyn ilişkilerini gösteren altı farklı resim kartı' ve 'Okul Öncesi Problem Çözme Becerileri Testi' uygulanmıştır. Annelerinden ise O'Leary Porter Evlilik Çatışması' ölçeğini doldurmaları istenmiştir.
Çocukların evlilik çatışma algısını incelemek için resim kartlarıyla alınan cevaplar içerik analiziyle incelenmiştir. Yapılan analiz sonucunda çocukların çatışma algılarının bilişsel-bağlamsal teorinin 5-6 yaş grubu için açıkladığı modeli destekler yönde olduğu görülmüştür. Çocukların çatışma algılarının kişilerarası problem çözme becerilerine etkisini incelemek amacıyla çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Çocukların algıladığı çatışma sıklığının, yaşadığı üzüntü duygusunun ve algıladığı ebeveyn çatışma çözüm türünün kişilerarası problem çözme becerilerinin anlamlı yordayıcısı olduğu bulunmuştur. Çocukların algıladığı sıklık ve ebeveyn çatışma çözüm türü ortak etkisinin kişilerarası problem çözme becerilerini farklılaştırıp farklılaştırmadığı ise iki yönlü ANOVA analiziyle incelenmiştir. Kişilerarası problem çözme becerilerini ortak etkinin farklılaştırmadığı görülmüştür. Ancak çocukların ebeveyn çatışma çözüm türü ana etkisinin kişilerarası problem çözme becerilerini anlamlı düzeyde farklılaştırdığı tespit edilmiştir. Kız ve erkek çocukların kişilerarası problem çözme becerilerinde anlamlı fark olmadığı bulunmuştur. Araştırma sonuçları literatür ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine preschool children's understanding of marital conflict and to investigate its impact on their interpersonal problem-solving skills. In addition, it is aimed to be found out if common effect of children's understanding over conflict frequency and type of parental conflict resolution make a difference in interpersonal problem-solving skills. Participants are consist of 106 children and their mothers. 'Six different types of picture cards showing varied parental relationships for determining the understanding of parental conflict' and 'Test of Preschool Problem-Solving Skills' are applied to 5-6 years of children. Moreover, their mothers are asked to fill out O'Leary Porter Marital Conflict Scale.
Responses received from cards are analysed by content analysis to examine children's understanding of marital conflict. As a result of the analysis, it is determined that children's understandings of conflict verify model for 5-6 years under the scope of cognitive-contextual theory. According to multiple regression analyze, children's understanding of conflict frequency, their sense of sadness and understanding of parental conflict resolution type are significant predictors of interpersonal problem-solving skills. It is examined by two-way ANOVA if the common effect of frequency and type of conflict resolution perceived by children make a difference in interpersonal problem-solving skills. Finally, it is observed common effect makes no difference in interpersonal problem-solving skills. However, main impact of children's understanding of parental conflict resolution type is found to make significant difference in children's problem-solving skills. The results of the study are discussed in the light of the literature.