Venöz tromboembolizm profilaksisine ihtiyaç duyan iç hastalıkları yatan hastalarının özelliklerinin incelenmesi
Investigation of characteristics of hospitalized internal medicine patients needing venous thromboembolism prophylaxis
Yazar: NİLAY GÜLDÜR ÇAPAN
Danışman: PROF. DR. İLKER TAŞÇI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Emboli ve tromboz = Embolism and thrombosis ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Tromboembolizm = Thromboembolism ; Yatan hastalar = Inpatients ; Ölçekler = Scales ; İç hastalıkları = Internal medicine

Özet:
Amaç: Venöz tromboembolizm, akut koroner sendrom ve inmeden sonra en sık görülen önlenebilir kardiyovasküler ölüm nedenidir. Yatan hastalarda ve ileri yaşlı bireylerde daha sık görülür. Bu çalışmada iç hastalıkları yatan ve VTE profilaksisi ihtiyacı olan hastaların demografik ve klinik özelliklerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Aynı zamanda VTE profilaksi ihtiyacı olan hastalarda kanama komplikasyonlarının risk durumu da değerlendirilmiştir. 
Yöntem: Araştırmaya Ankara Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Klinikleri'nde yatışı yapılan hastalar prospektif olarak dahil edildi. Yaş, cinsiyet, boy, vücut ağırlığı, vücut kitle indeksi, aktif sigara ve alkol kullanım durumu, eşlik eden durumlar (hipertansiyon, diyabetes mellitus, hiperkolesterolemi, böbrek yetmezliği, aktif kanser, VTE öyküsü, immobilizasyon, bilinen trombofilik hastalık öyküsü, yeni (1 ay içinde) travma ve/veya operasyon, kalp ve/veya solunum yetersizliği, akut miyokard infarktüsü, inme, akut infeksiyon, romatizmal hastalık, hormon replasman tedavisi) verileri toplandı. Hastalara Padua Risk Ölçeği ile VTE riski, HAS-BLED skorlaması ile kanama komplikasyonları riski değerlendirildi. 
Bulgular: Toplam 500 hasta ile analiz yapıldı (yaş ortalaması: 59,9±19,8; kadın: %50). En sık komorbiditeler; hipertansiyon (%45,8), tip 2 diyabetes mellitus (%34,0) ve kardiyovasküler hastalık (25,4) idi. Padua risk skoru VTE riski yüksek grupta 5,7±1,9 ve VTE riski düşük grupta 1,4±1,1 bulundu. VTE profilaksi gereken hasta oranı %35'ti (n=175). VTE riski olan grupta akut infeksiyon %64,6 ile en sık kaydedilen değişkendi. Yetmiş yaşından büyük olmak (%54,9) ve aktif kanser (%48,6) en sık diğer iki risk belirleyiciydi. VTE riski yüksek tespit edilen grupta eş zamanlı kanama riski yüksekliği (HAS-BLED >2) %36 saptandı. VTE riski düşük grupta ise bu oran %20,9 idi.
Sonuç: Bu araştırmada iç hastalıkları kliniklerinde yatmakta olan hastaların üçte birinden fazlasında VTE riskini yüksek bulduk. Risk artışına en yoğun katkı yapan değişken akut infeksiyondu. VTE profilaksisi ihtiyacı olan hastaların üçte birinden fazlasında eş zamanlı olarak kanama riski yüksekliği de saptandı. Bu bulgular VTE riskinin yüksek olduğu hastaların karmaşıklığına vurgu yapmaktadır ve iç hastalıkları kliniklerinde VTE riskinde artışla ilişkili faktörlerin cerrahi kliniklerine göre farklılık gösterebileceğine işaret etmektedir. 
Anahtar Kelimeler: İç hastalıkları yatan hastası, venöz tromboembolizm, Padua Risk Skorlaması, HAS-BLED Risk Skorlaması

Abstract:
Aim: Venous thromboembolism (VTE) is the most common preventable cardiovascular cause of death after acute coronary syndrome and stroke. It is more common among hospitalized patients and older individuals. The aim of this study was to investigate the demographic and clinical characteristics of internal medicine inpatients who need VTE prophylaxis. Besides, the risk of bleeding complications was also evaluated in patients who needed VTE prophylaxis.
Method: The study prospectively enrolled patients hospitalized in Ankara Gulhane Training and Research Hospital Internal Medicine Clinics, Ankara. Data related to age, gender, height, body weight, body mass index, active smoking and alcohol use status, accompanying conditions (hypertension, diabetes mellitus, hypercholesterolemia, kidney failure, active cancer, history of VTE, immobilization, history of known thrombophilic disease, recent (within 1 month) trauma and/or operation, heart and/or respiratory failure, heart failure, acute myocardial infarction, stroke, acute infection, rheumatic disease, hormone replacement treatment) were collected. VTE risk was assessed using the Padua Risk scale, and the risk of bleeding complications was assessed using the HAS-BLED scoring.
Results: A total of 500 patients were analyzed (mean age: 59.9±19.8; female: 50%). The most common comorbidities were hypertension (45.8%), type 2 diabetes mellitus (34.0%) and cardiovascular disease (25.4%). Mean Padua risk score 5.7±1.9 in the group with high VTE risk and 1.4±1.1 in the group with low VTE risk. The proportion of patients who needed VTE prophylaxis was 35% (n=175).  Acute infection was the most frequently recorded variable by 64.6% in the group with high VTE risk. Age over 70 years (54.9%) and active cancer (48.6%) were the two other most common risk predictors. In the group with a high risk of VTE, the proportion of subjects with a simultaneously increased risk of bleeding was 36% (HAS-BLED >2). In the group with a low risk of VTE, this rate was 20.9%.
Conclusion: In this study, we found a high risk of VTE in over one-third of patients hospitalized in the internal medicine clinics. The variable that contributed most to the increased VTE risk was the acute infection diagnosis. The risk of bleeding was simultaneously increased in over one third of patients with high risk of VTE. These findings highlight the complexity of inpatients who need VTE prophylaxis and point out that factors contributing to the risk of VTE in the internal medicine clinics may show differences compared with the surgical clinics.
Keywords: Hospitalized internal medicine patient, venous thromboembolism, Padua Risk Score, HAS-BLED Risk Score