Birinci basamak yenidoğan yoğun bakım ünitesinden taburcu olan bebeklerin annelerine yönelik destek programının anne sütü alma süresine etkisi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of the support program for the mothers of infants discharged from the primary care neonatal intensive care unit on the duration of breastfeeding: A randomized controlled study
Yazar: ZEHRA HİÇYILMAZ
Danışman: PROF. DR. GAMZE ÇAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Anneler = Mothers ; Bebekler = Infant ; Destek programları = Support programs ; Taburcu olmak = Patient discharge ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri-neonatal = Intensive care units-neonatal

Özet:
Bu çalışma birinci basamak yenidoğan yoğun bakım ünitesinden taburcu olan bebeklerin annelerine yönelik destek ve eğitim programının, anne sütü alma süresine etkisini araştırmak amacıyla yapıldı. Çalışma evreni KTÜ Tıp Fakültesi YYBÜ birinci basamaktan taburcu olan bebeklerin annelerinden oluşmaktadır. Araştırma için 21.05.2018 tarihinde KTÜ Tıp Fakültesi Etik Kurulu'ndan yazılı izin alındı. Randomizasyon kura yöntemi ile matris düzenine göre yapıldı. Kontrol grubu 33 ve müdahale grubu 32 olmak üzere toplam 65 anne çalışmanın örneklemini oluşturdu. Veri toplama aracı olarak anket ve izlem formu kullanıldı. Her iki gruba taburcu olurken anne sütü ve emzirmeyle ilgili bilgilendirme kitapçığı verildi. Kontrol ve müdahale grubunun bebekleri 6 aylık olana kadar ayda bir kere telefon görüşmesiyle "Anne Sütü Alma Süresini Değerlendirme Formu" dolduruldu. Kontrol grubuna araştırmacı tarafından herhangi bir eğitim verilmedi. Müdahale grubuna ise taburcu olduktan sonra ilk bir hafta içinde telefon görüşmesi ile eğitim kitapçığı içeriği anlatıldı. İlk bir ay haftada bir kez ya da her ihtiyaç anında mesaj yazarak veya arayarak görüşüldü. 6 ay dolana kadar her ay annelerin sorunlarını dinleme, bilgi verme, destek olma, anne sütü ve emzirmeye yönelik problemleri çözme konularıyla ilgili telefon görüşmeleri yapıldı. Ayrıca destek ve bilgi almak için mesai saatlerinin dışında anne sütü ve emzirme ile ilgili sorun olduğu anda araştırmacıya geri dönüş yaptılar. Anne sütü alım süresini değerlendirmek için kaplan meier analizi ve log rank test kullanıldı. Sadece anne sütü alma süresi kontrol gurubunda (%15.2) 71.9 gün müdahale grubunda (%62.5) 145.6 gün (p=0.013), ek gıdaya başlamama süresi kontrol grubunda 156.9 gün müdahale grubunda 178.1 gün (p<0.001), ortalama anne sütü alma süresi kontrol grubunda 149.7 gün, müdahale grubunda 166.9 gün (p=0.030) olarak saptandı. Elde edilen bulgular doğrultusunda yoğun bakım sonrası anne sütüne devam edilebilmesi, annelere eğitim ve sürekli destek verilmesi halinde ilk 6 ay bebeklerin sadece anne sütü alma sürelerinin artırılabileceği, ek gıdaya geçiş süresinin uzatılabileceği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Sözcükler: Beslenme Davranışı, Emzirme, Erken Müdahale (Eğitim), Yenidoğan, Yoğun Bakım Birimleri

Abstract:
This study was carried out to investigate the effect of the support program provided for the mothers of infants discharged from primary care neonatal intensive care unit on the duration of breastfeeding. The population of the study consisted of mothers of the infants discharged from the KTU Faculty of Medicine primary care NICU. Written permission was obtained from the Ethics Committee of KTU on 21.05.2018. Randomization was performed according to the matrix layout using the lot method. The sample of the study was determined as 65 mothers, 33 in the control group and 32 in the intervention group. The data collection tools were a questionnaire and a follow-up form. Both groups were given an information booklet including information on breast milk and breastfeeding when they were discharged. The "Breastfeeding Period Assessment Form" was filled through the telephone interviews once a month until the babies were 6 months old in both groups. The control group was not given any training by the researcher while the intervention group was informed about the contents of the training booklet within the first week of discharge. In the first month, once a week or whenever they needed the mothers in the intervention group were interviewed through texts or telephone calls. Until the babies were 6 months old, telephone calls were held every month to listen to their problems, to give information, to support, and to solve problems related to breast milk and breastfeeding. The mothers could also speak to the researcher outside the office hours at any time for support and information. Kaplan Meier analysis and log-rank test were used to evaluate the duration of breastfeeding. The duration of having breast milk alone was 71.9 days (%15.2) in the control group and 145.6 days (% 62.5) in the intervention group (p=0.013), and the duration of the period without any complimentary food was 156.9 days in the control group and 178.1 days in the intervention group (p<0.001). Besides, the mean duration of breastfeeding was 149.7 days in the control group and 166.9 days in the intervention group (p=0.030). The result suggest that if the mothers are provided with education and continuous support on the continuation of breastfeeding after intensive care, the duration of breast milk feeding alone in the first 6 months of life can be increased and transition time to complimentary food can be extended.
Key Words: Breastfeeding, Early Intervention (Education), Feeding Behavior, Intensive Care Units, Neonatal