Sınıf öğretmenlerinin mesleği tercih etme motivasyonlarına yönelik görüşlerinin ve mesleki kişilik tiplerinin incelenmesi
Investigating class teachers' views about motivations for choosing teaching as a profession and their professional personality types
Yazar: CEREN BAYRAKTAR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET CİHAD AYAR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / İlköğretim Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, sınıf öğretmenlerinin mesleği tercih etme motivasyonlarına yönelik görüşlerini ve mesleki kişilik tiplerini ortaya çıkarmaktır. Sınıf öğretmenliği mesleği hem eğitimin ilk aşamalarından olması hem de bu yaş grubundaki öğrencilere bir şeyler öğretmenin zorluğu bakımından öne çıkmaktadır. Araştırmanın problem alanını sınıf öğretmenliğinin mesleği tercih etme motivasyonlarına etki eden etmenler ve mesleki kişilikler oluşturmaktadır. Araştırmanın katılımcılarını sınıf öğretmenliği yapan öğretmenleri oluşturmaktadır. Katılımcılar farklı öğretmenlik tecrübelerine sahiptir. Bununla birlikte katılımcılar tek bir cinsiyet üzerinden değil kadın ve erkek katılımcılardan oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak görüşme formları kullanılmaktadır. Katılımcılardan elde edilen veriler içsel, özgeci ve dışsal motivasyon bağlamında irdelenmektedir. Bulgulara göre içsel ve özgeci motivasyonların içe geçtiği görülmekle birlikte dışsal motivasyonlara göre daha çok tespit edildiği görülmektedir.  İçsel ve özgeci motivasyona bağlı olarak sevgi ve sorumluluk; dışsal motivasyona bağlı olarak ise aile ve maddi değişkenler öne çıkmaktadır. Katılımcılar arasında içsel ve özgeci motivasyonda olanların mesleki eğilimlerinin daha güçlü olduğu gözlenmektedir. Katılımcıların görüşleri Holland'ın mesleki tipleri bağlamında değerlendirildiğinde ise sosyal mesleki tipin öne çıktığı görülmektedir. Sosyal mesleki tipin öne çıkmasında öğretmenlerin iletişim becerilerinin yüksek olması etkili olduğu görülmektedir. İçsel ve özgeci motivasyonla mesleği tercih edenlerde sosyal tip öne çıkarken dışsal motivasyonla mesleğe yönelenlerde gerçekçi tip öne çıkmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Sınıf Öğretmenliği, Meslek tercihi, Motivasyon, Holland Meslek Tipleri.

Abstract:
The aim of this research is to reveal the class teachers' views about their motivation to choose teaching as aprofession and their professional personality types. Teaching as a profession stands out in terms of both being one of the first stages of education and the difficulty of teaching something to students in this age group. This research explored the factors affecting the  primary school teachers' motivations to choose teaching as a profession and their types of professional personality. The participants of the study were the teachers who worked as class teachers. The teachers had different teaching experiences. Interview questions were used to collect the qualitative data.. The data were examined in the context of motivation theory that includedintrinsic, altruistic and extrinsic motivation types. According to the findings, intrinsic and altruistic motivations were intertwined, but they were more likely appeared in the teachers compared to their extrinsic motivation. Love and responsibility that were key to choosing teaching as a profession were associated with intrinsic and altruistic motivation. Family and tangible factors related to extrinsic motivation were determinants for choosing teaching as a profession. The teachers with intrinsic and altruistic motivation had more tendency in choosing teaching as a profession. Within the context of Holland's occupational professional personality types, the social personality type appeared the most among the teachers who had   highercommunication skills. While the teachers with these skills had the social type intrinsic and altruistic motivation to choose teaching as a profession, those with extrinsic motivation showed the realistic personality.

KeyWords: Class Teaching, Profession  Choices, Motivation, Holland Personality Types.