Genel sağlığın korunması amacıyla yürütülen idari kolluk faaliyetleri ve temel hak ve hürriyetler
Administrative police activities for the protection of public health and fundamental rights and freedoms
Yazar: MUSTAFA EBRAR PALTEKİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGE AKSOYLU ÜRGER
Galatasaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Kamu Hukuku = Public Law ; Kolluk hizmetleri = Police services ; Koruma müdahalesi = Conservation interference ; Koruma sorumluluğu = Responsibility to protect ; Koruma tedbirleri = Protection measures ; Koruma çalışmaları = Protection studies ; Sağlık = Health ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Temel haklar = Fundamental rights ; Temel özgürlükler = Fundamental freedoms

Özet:
İdarenin genel sağlık amacıyla yürüttüğü kolluk faaliyetleri çoğu zaman temel hak ve hürriyetlerle çatışır. Bu çatışmanın hangi hukuki çerçeve içinde ve hangi ilkeler doğrultusunda çözülebileceğinin belirlenmesi temel hak ve özgürlüklerin etkili şekilde korunması açısından önem arz etmektedir.

Genel sağlık amaçlı kolluk faaliyetlerinin ve temel hak ve hürriyetlerin birbirlerini karşılıklı olarak nasıl sınırlandırdıkları iki bölüm hâlinde incelenmiştir.

Genel sağlık kavramının mahiyeti ortaya konmaya çalışılmış; Anayasa Mahkemesi, Danıştay ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kavrama yaklaşımı ele alınmıştır.

Genel sağlık amacıyla sınırlanan temel hak ve hürriyetler, bunları sınırlayan mevzuat örnekleri üzerinden incelenmiştir.

Temel hak ve hürriyetlerin sınırlanmasında kanunilik ve ölçülülük ilkeleri üzerinde durulmuştur. 2001 değişikliklerinin ardından genel sınırlama sebepleri içermeyen Anayasa'nın 13. maddesinin yol açtığı sorunlar ve doktrinde buna karşılık önerilen çözümler incelenmiştir. Kaldırılan genel sınırlama sebeplerinden birinin de genel sağlık olması sebebiyle bu konu üzerinde özellikle durulmuştur.

Zorunlu aşı konusundaki tartışmalar ve Amerika Birleşik Devletleri başta olmak üzere konunun karşılaştırmalı hukukta düzenlenişi incelenmiş; Türkiye açısından faydalı olabileceği düşünülen çıkarımlar yapılmıştır. 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun sorunları ele alınmış ve genel sağlık amaçlı kolluk faaliyetleri ve özellikle zorunlu aşı konusunda bir kanun değişikliği ihtiyacı bulunduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Administrative police activities carried out by the administration for public health purposes often conflict with fundamental rights and freedoms. Determining in which legal framework and principles can be resolved this conflict is important for effective protection of fundamental rights and freedoms.

How the administrative police activities for public health purposes and fundamental rights and freedoms mutually restrict each other is examined in two parts.

The nature of the concept of public health and the approach of the Constitutional Court, the Council of State and the European Court of Human Rights to this concept is discussed.

Fundamental rights and freedoms restricted for public health purposes are examined through examples of legislation that restrict them.

The principles of legality and proportionality are examined in the context of restriction of fundamental rights and freedoms. Following the constitutional amendments of 2001, the problems caused by Article 13 of the Constitution, which do not contain general reasons for restriction, and the proposed solutions in the doctrine are examined. Since one of the general restriction reasons that is removed was public health, this issue is particularly emphasized.

Discussions on compulsory vaccination and the regulation of the subject in comparative law, especially in the United States of America, are examined; inferences are made which might be useful for Turkey. The problems of the Public Health Law (no. 1593) are addressed and it is determined that there is a need for a change in the law on administrative police activities for the purposes of public health (especially compulsory vaccination).