Suriyeli mülteci kadınların sosyal aktivitelere katılımı: İzmir örneği
The participation of Syrian refugee women in social activities: The case of İzmir
Yazar: FİGEN TARAKÇIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MELTEM ÇİÇEKLİOĞLU
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı / Kadın Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Cinsel ve toplumsal cinsiyet azınlıkları = Sexual and gender minorities ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Göçmenler = Emigrants ; Kadınlar = Women ; Mülteciler = Refugees ; Rekreasyonel aktiviteler = Recreational activities ; Suriyeliler = Syrians ; Zorunlu göç = Forced emigration ; İzmir = Izmir

Özet:
2010 yılında Suriye İç Savaşı'nın başlamasıyla beraber Türkiye'ye milyonları bulan bir Suriyeli göçü meydana gelmiştir ve bu rakamın büyük bir kısmını kadın göçmenler oluşturmaktadır. Savaş gibi insan hafızasını ve hatıralarını derinden etkileyecek; yaşamları üzerinde çok derin izler oluşmasına neden olacak zorunlu bir göç bağlamında değişkenler ve sonuçlar farklı olsa da, bu süreçte çeşitli sebeplerle kadınların erkeklerden daha çok etkilendikleri bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı, İzmir'de yaşayan Suriyeli kadınların zorunlu göç sonrasında sosyal aktivitelere katılım düzeylerini ve Suriye ile Türkiye arasında farklılıkların olup olmadığını topluma uyum, dil becerileri ve toplumsal cinsiyet bağlamında değerlendirmektir.

Sosyal yaşam ve sosyal bilimler ataerkil bir sistemde devam ettiği için erkekler ve onların deneyimleri esas alınmakta ve kadınların deneyimleri ve hatta bazen varlıkları dahi görünmez olabilmektedir. Kadınlara dair yapılan çalışmalar da genel itibariyle sağlık ve sosyoekonomik boyutla sınırlı kalmaktadır. Bu çalışma spesifik olması nedeniyle önemli ve gereklidir.

Bu araştırma, görüşme yöntemi içeren fenomonolojik desenli niteliksel bir çalışmadır.  Bu çalışmanın örneklemini Suriye'deki savaş sonrası İzmir'e göç etmiş, farklı semtlerde yaşayan 15-45 yaşları arasındaki kadınlar oluşturmaktadır. Örneklem seçilirken farklılıkları, çeşitlilikleri çalışmaya dahil etmek için amaçlı örnekleme türlerinden maksimum çeşitlilik örneklemesi kullanılmış, 26 kadın ile görüşme yapılmıştır. Gerekli durumlarda tercüman kullanılmıştır. Yapılan bireysel görüşmeler yarı yapılandırılmış ve açık uçlu sorulardan oluşmaktadır. Görüşme yapılırken Suriyeli nüfusun yoğun olduğu Basmane, Eşrefpaşa ve Kadifekale gibi semtlerde oturanlar öncelikli olmuştur.

Bulgulardan elde edilen veriler Suriyeli kadınların katıldıkları aktiviteler, engelleyici unsurlar, destekleyici unsurlar, katılmak istedikleri aktiviteler olmak üzere dört tema altında değerlendirilmiştir. Engelleyici ve destekleyici unsurlar kendi içinde alt kategorilere ayrılmıştır.

Sosyal aktivitelere katılımda göçle beraber değişen kadın rollerinin yanı sıra, sosyo-ekonomik durum, eğitim seviyesi, zaman, çocuk sahibi olmak gibi faktörlerin öncü rolü olduğu tespit edilmiştir. Suriye ve Türkiye arasında sosyal aktivitelere katılım oranları değişkenlik göstermiştir. Türkçe dil becerileri ve İzmir'deki ikamet süreleri çevreye adaptasyonu etkilediğinden sosyal aktivitelere katılımda da oldukça belirleyici olmuştur.

Anahtar Kelimeler: Suriyeli kadınlar, mülteci, İzmir, sosyal aktivite

Abstract:
With the start of Syrian Civil War in 2010, millions of Syrian people have immigrated to Turkey and most of them consist of female immigrants. Even though the variables and outcomes are different in the context of a forced migration that creates very deep traces on people's lives and deeply affect human memory and memories due to war, it is known that women are more affected than men for various reasons in this process. The purpose of this study is to evaluate the level of participation after forced migration in social activities of Syrian immigrant women who lives in İzmir and to understand whether there are any differences between Syria and Turkey in the context of adaptation to society, language skills and gender.

Since social life and social sciences proceed on a patriarchal system, the scientific studies are generally based on men and their experiences while women's experiences and sometimes even their existence may be invisible. In general, studies which are related to women are limited to health and socioeconomic dimensions. This study is important and necessary because it is specific.

This study is a qualitative study with phenomonological design including interview method. The sample of this study consists of women between the ages of 15-45 who have immigrated to Izmir after the war in Syria and currently live in different districts of İzmir. In this study, maximum variation sampling is used in order to include the differences and diversity and 26 women were interviewed. An interpreter was used when necessary. Individual interviews consist of semi-structured and open-ended questions. The women who live in the neighborhoods such as Basmane, Eşrefpaşa and Kadifekale, where the Syrian population is dense have priority.

Four themes has emerged as a result of the data which were obtained from the findings: activities that Syrian women participated, preventive elements, supportive elements and activities they want to participate. Preventive and supportive elements are also subdivided.

It has been established that factors such as socio-economic status, education level, time and having children play a leading role for participation in social activities in addition to the changing roles of women with immigration. Participation rates in social activity have varied between Syria and Turkey. Turkish language skills and residence time in Izmir have been influential on the adaptation to the environment, thus these are very determinant factors
in participation in social activities.

Key Words: Syrian women, refugee, İzmir, social activity, women's leisure