Yabancı dil olarak Türkçe ve İngilizce öğretimi ders kitaplarındaki söz varlığının durumu ve öğretimi
The state and the teaching of vocabulary in Turkish and English teaching course-books for foreigners
Yazar: FATMA KÖKTÜRK
Danışman: PROF. DR. MUHAMMED EYYÜP SALLABAŞ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yabancılara Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Kelime öğrenme = Vocabulary learning ; Kelime öğretimi = Vocabulary teaching ; Söz varlığı = Vocabulary ; Türkçe = Turkish ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; İngilizce = English

Özet:
Bir dilde kullanılan söz varlığının öğretimi dil becerilerinin gelişimi için önem 
taşımaktadır. Türkçenin yabancı dil olarak öğretilmesinde hazırlanan ders kitaplarındaki 
hedef söz varlığı, daha evvel yapılmış bir sıklık sayımına dayanmadığı için bu kitapların 
söz varlığı açısından durumunu belirlemek gerekir. Bununla birlikte, söz varlığının 
öğretilmesinde ders kitapları tek başına yeterli olamayacağı için öğrencinin öğrenme 
sorumluluğunu üstlenmesi beklenmektedir. Yabancı dil öğrenen öğrencilerin hedef söz 
varlığının anlamını tespit etmek veya pekiştirmek için birkaç tane kelime öğrenme 
stratejisiyle sınırlı kalması, ders kitaplarının öğrencilere kelime öğrenme stratejilerinde 
çeşitlilik kazanmaları için rehberlik etmesini gerektirmektedir. 
Bu çalışmada Türkçe ders kitaplarının söz varlığı açısından ve kelime öğrenme 
stratejileri bakımından ne durumda olduğunu belirlemek amacıyla yabancı dil olarak 
Türkçe öğretimi ders kitaplarından dünyada yaygın olarak kullanılan Yedi İklim A1 ders 
kitabı ile yabancılara İngilizce öğretimi ders kitabı olan Pioneer Elementary Student's 
Book'taki söz varlığı ve kelime öğrenme stratejileri ortaya konulmuştur.
 Araştırmanın yöntemi çoklu desenli durum çalışması olarak belirlenmiştir. Yedi 
İklim A1 ders kitabı ile Pioneer Elementary Student's Book öncelikle Word dosyasına 
aktarılmış, sonra Simple Concordance 4.07 programı ile sıklıkları analiz edilmiştir. 
Kelime öğrenme stratejileri ise Schmitt'in belirlediği stratejilere göre her iki kitapta 
bulunan stratejilerin kaydedilip tablolaştırılmasıyla tespit edilmiştir. Sonuç olarak 
Pioneer Elementary Student's Book ile Yedi İklim A1 ders kitabında ortak bulunan ve 
ikisinde de yer verilmeyen kelime öğrenme stratejileri ile ortak söz varlığı olduğu tespit 
edilmiştir.

Abstract:
The teaching of vocabulary used in a language is very important for the development 
of language skills. It is necessary to determine the circumstance of the existing 
vocabulary in coursebooks because the target vocabulary used in coursebooks for 
teaching Turkish for foreigners isn't usually based upon a frequency count. Also, It is 
expected for students to take responsibility for learning target vocabulary because 
coursebooks alone wouldn't be enough for learning a language. Students use only a 
limited number of vocabulary learning strategies, thus coursebooks need to guide 
students to learn a range of different strategies.
This study investigates the vocabulary and the vocabulary learning strategies in 
"Yedi İklim Türkçe A1 Çalışma Kitabı" which is a well-known coursebook of teaching 
Turkish for foreigners and "Pioneer Elementary Student's Book" which is also a wellknown coursebook of teaching English for foreigners in order to describe the state of the 
vocabulary and the vocabulary learning strategies in Turkish teaching coursebooks. 
This study uses document analysis as its research method. Firstly, each word in these 
coursebooks was typed in a Word file, then a frequency count analysis for each word is 
carried out on Concordance Program 4.07. Lastly, the vocabulary learning strategies in 
each book were analyzed by recording each strategy and creating tables according to the 
strategies indicated by Schmitt.
In conclusion, this study determines that there are strategies shared by both books as 
well as strategies never used in both "Yedi İklim A1 Ders Kitabı" and "Pioneer 
Elementary Student's Book".