İşçi sınıfının örgütlülük düzeyi ile devlet politikaları arasındaki ilişki: Emek piyasasının reformu sürecinde Yunanistan ve Türkiye karşılaştırması
The relationship between the organisational capacity of the working class and the state policies: A comparative analysis of labour market reform processes in Greece and Turkey
Yazar: ÖZGÜN SARIMEHMET DUMAN
Danışman: PROF. DR. TÜLİN ÖNGEN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Ekonomi politikaları = Economic policies ; Sendikalar = Unions ; Türkiye = Turkey ; Yunanistan = Greece ; Örgütlenme = Organization ; Örgütsel yapılanma = Organizational structuring ; İş gücü piyasası = Labour market ; İşçi sendikaları = Labor unions ; İşçi sınıfı = Working class ; İşçiler = Workers

Özet:
Bu çalışmada, işçi sınıfının sendikal düzeyde ve siyasal parti düzeyinde örgütlenme kapasitesinin devlet politikaları üzerindeki etkisi, işçi sınıfının örgütlülük düzeyi ve direniş kapasitesinin yüksek olduğu Yunanistan ve görece zayıf olduğu Türkiye'de emek piyasası reform süreçleri üzerinden sorgulanmış; Yunanistan ve Türkiye'de Keynesçi iktisat politikasından parasalcı rekabetçi iktisat politikasına geçilmesiyle uygulanmaya başlanan emek piyasası reformları karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Bu amaçla Yunanistan ve Türkiye'de sınıf mücadelelerinin tarihi, kapitalist gelişim evreleri, iktisat politikasındaki dönüşümler ve burjuvazinin sınıf içi çatışmaları ile emek-sermaye çatışması süreçlerinde etkin bir araç olan (kuraldışı devlet biçimi olarak) askeri diktatörlük rejimleri araştırılmış; emek-sermaye ilişkisi, Keynesçi ve parasalcı rekabetçi iktisat politikalarının özgül emek rejimleri çerçevesinde değerlendirilmiştir. İktisat politikasındaki dönüşüm, işçi sınıfının örgütlenme ve taleplerindeki artış, maliyetler, sermayenin organik bileşiminin yükselişi ve kâr haddindeki düşüş bağlamında incelenmiş; emek piyasası reform süreci, sermaye birikiminin sürekliliğinin sağlanması hedefiyle ilişkilendirilmiştir. Emek piyasası reformlarına Yunanistan ve Türkiye işçi sınıfları tarafından gösterilen direnişin boyutları, sınıfın sendikal düzeyde ve siyasal parti düzeyinde örgütlenme kapasitesi, sendikaların sınıf sendikacılığıyla ilişkisi, sendika-siyasal parti ilişkisi, sınıfın kolektif yapısı çerçevesinde değerlendirilmiştir. Bu kapsamda Yunanistan'da olduğu gibi örgütlü bir işçi sınıfı mücadelesinin emek piyasası reform sürecinde etkili/belirleyici olduğu savunulmuş; Türkiye'de olduğu gibi sınırlı düzeyde örgütlü bir işçi sınıfı mücadelesinin ise belirli dönemlerde kısıtlı kazanımlar elde edilmesini sağlayabildiği, ancak işçi sınıfının önemli hak kayıplarına uğradığı vurgulanmıştır.

Abstract:
This dissertation aims to investigate the dialectical relationship between the organisational capacity of the working class at the trade union/political party levels and the state policies vis-à-vis the case studies concerning the impact of the working class struggle on labour market reform processes in Greece with a well-organised/potent working class and Turkey with a respectively less-organised/weak one. While comparing the Greek and Turkish trajectories of transition from Keynesian to monetarist competitive economic policies with reference to their specific labour regimes, both countries are analysed in terms of their history of class struggle, evolution of capitalism, transformation of economic policies and the role of military dictatorships (as extraordinary forms of state) in the struggle inherent to the labour-capital relation as well as intraclass conflicts of the bourgeoisie, and labour market reforms are related to the persistence of capital accumulation. The level of working class resistance to the labour market reforms in Greece and Turkey are measured with reference to the organisational capacity of the working class at the trade union/political party level, the attachment of unions to class unionism, the relations between the trade unions and political parties, and the extent of the working class collectivity. This dissertation argues that a well-organised working class struggle is capable of having an impact on labour market reform processes as the Greek case illustrates, whereas a limited working class struggle could only yield limited benefits while failing to avert a substantial deprivation of rights as witnessed in the Turkish case.