Türkçe eğitimi açısından çocuk dergilerindeki kök değerler ve 21. yüzyıl becerileri
Core values and 21 st century skills in children's magazines in terms of Turkish education
Yazar: TUĞBA EMİRHAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET KARA
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değerler eğitimi = Values education ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Çocuk dergileri = Child magazines ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Bu araştırmanın amacı çocuk dergilerindeki kök değerlerin ve 21. yüzyıl becerilerinin görünümlerini tespit ederek bu dergilerin kök değerleri ve 21. yüzyıl becerilerini çocuklara kazandırmadaki rolü ve işlevini araştırmaktır. Çalışmanın örneklemini Mavi Kırlangıç ve Dama Dama PTT Çocuk dergilerinin 2020 yılında çıkarılan tüm sayıları oluşturmaktadır. Sözü edilen dergiler 8-12 yaş aralığına hitap ettiği ve internet ortamında yayımlanan popüler çocuk dergileri olduğu için diğer dergiler arasından seçilmiştir. Nitel bir çalışma olan bu araştırmada doküman analizi tekniği kullanılmıştır. Buna göre Mavi Kırlangıç ve Dama Dama PTT Çocuk dergilerinin 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programı'ndaki kök değerleri ve 21. yüzyıl becerilerini içerip içermediği tespit edilmiş, ardından sözü edilen dergilerde kök değerlerin ve 21. yüzyıl becerilerinin nasıl işlendiğinin içerik analizi yapılmıştır. Bu kapsamda kök değerlerin ve 21. yüzyıl becerilerinin bu dergilerdeki işleniş görünümü (örtük / doğrudan), metin türleri açısından dağılımlarına göre incelenmiştir. Ayrıca sözü edilen dergilerin amaçları ile içerikleri incelenmiş, dergilerin hedef kitlesine uygunluğu da araştırılmıştır. Daha sonra 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programı'ndaki (TÖP) temalar ve kazanımlar, bu dergilerdeki kök değerler ve 21. yüzyıl becerileri ile ilişkilendirilmiştir. İnceleme sonunda; 2019 TÖP'deki kök değerlerin ve çalışma kapsamında belirlenen 21. yüzyıl becerilerinin tamamının her iki dergide de yer aldığı tespit edilmiştir. Mavi Kırlangıç dergisinde en çok işlenen kök değer, (%21,08) oranı ile "sorumluluk"tur. Sorumluluğu, "yardımseverlik" (%18,92) ve "sevgi" (%15,14) takip etmektedir. Dergide en az işlenen kök değer ise (%1,08) oranı ile "adalet" değeridir. Dama Dama PTT Çocuk dergisinde ise en çok işlenen kök değer, (%30,71) oranı ile "sorumluluk"tur. Bunu, "sevgi" (%16,43) ve "vatanseverlik" (%12,86) değerleri takip etmektedir. Dergide en az işlenen kök değerler ise "adalet" (% 0,71) ve "dürüstlük" (%0,71) değerleridir. Mavi Kırlangıç dergisinde en çok işlenen 21. yüzyıl becerileri (%23,16) oranı ile "öğrenme ve yenilik becerileri / merak / yenilikçi düşünme / hayal gücü" becerileridir. Bu becerileri,  (%16,84) oranı ile "hayat ve kariyer becerileri / inisiyatif alma ve girişimcilik / üretkenlik ve yetenek / nitelikli ürünler ve sonuçlar elde etme / gerçek yaşama ilişkin araç ve gereçleri kullanabilme / iş birliği yapma" izlemektedir. Sözü edilen dergide en az tespit edilen beceriler ise (%3,16) oranı ile "görsel ve bilgi okuryazarlığı / bilgiye ulaşma ve bilgiyi analiz etme / medya okuryazarlığı" becerileridir. Dama Dama PTT Çocuk dergisinde de en çok işlenen 21. yüzyıl becerileri; (%27,38) oranı ile "öğrenme ve yenilik becerileri / merak / yenilikçi düşünme / hayal gücü" becerileridir. Bu becerileri, (%21,67) oranı ile "sorumluluk becerisi / kişisel sosyal sorumluluk / öz yönetim" izlemektedir. Sözü edilen dergide en az tespit edilen beceriler ise (%0,76) oranı ile "temel, bilimsel ve teknolojik okuryazarlık / dijital çağ okuryazarlığı" becerileridir. Sonuç olarak incelenen çocuk dergileri, kök değerleri ve 21. yüzyıl becerilerini çocuklara kazandırırken çocukların hayal gücünü geliştirmekte çocuklara farklı dünyaların kapısını açmaktadır. Dolayısıyla çocukların dikkat ve ilgisini çeken bu çocuk dergileri, kök değerleri ve 21. yüzyıl becerilerini çocuklara kazandırmak için kullanılabilir.

Abstract:
The aim of this research is to determine the aspects of the core values and 21st century skills in Mavi Kırlangıç and Dama Dama PTT Çocuk magazines and to investigate the role and function of these magazines in gaining children's core values and 21st century skills. The sample of the study consists of all the issues published in 2020 of Mavi Kırlangıç and Dama Dama PTT Çocuk magazines. The mentioned magazines were chosen among popular children's magazines published on the internet, which are thought to appeal to the 8-12 age range. In this research, which is a qualitative study, document analysis technique was used. Accordingly, it was determined whether the Mavi Kırlangıç and Dama Dama PTT Çocuk magazines included the core values and 21st century skills in the 2019 Turkish Course Curriculum, and then a content analysis of how the core values and 21st century skills were treated in the mentioned magazines. In this context, the distribution of core values and 21st century skills in terms of the appearance (implicit / direct) and text types in these journals are included. In addition, the aims and contents of the mentioned journals were examined, and the suitability of the journals for the target audience was also investigated. Later, the themes and achievements in the 2019 Turkish Course Curriculum were associated with the core values and 21st century skills in these journals. At the end of the review; it has been determined that all of the core values in the 2019 Turkish Course Curriculum and the 21st century skills determined within the scope of the study are included in both journals. The most common core value in the Mavi Kırlangıç Magazine is responsibility (21.08%). Responsibility is followed by helpfulness (18.92%) and love (15.14%). The least processed core value in the journal is the value of justice (1.08%). In Dama Dama PTT Çocuk magazine, the most processed core value is responsibility (30.71%). This is followed by the values of love (16.43%) and patriotism (12.86%). The least processed core values in the journal are justice (0.71%) and honesty (0.71%). "Learning and innovation skills / curiosity / innovative thinking / imagination" skills are the most frequently covered 21st century skills (23.16%) in the Mavi Kırlangıç Magazine. These skills are followed by "life and career skills / taking initiative and entrepreneurship / productivity and talent / obtaining quality products and results / ability of using real life tools / collaborating" with a rate of (16.84%). The skills identified the least in the aforementioned journal (3.16%) are "visual and information literacy / accessing information and analyzing information / media literacy" skills. "Learning and innovation skills / curiosity / innovative thinking / imagination" skills are the 21st century skills (27.38%) that are most frequently covered in the Dama Dama PTT Çocuk magazine. These skills are followed by "responsibility skills / personal social responsibility / self-management" with a rate of (21.67%). The skills identified the least in the aforementioned journal (0.76%) are "basic, scientific and technological literacy / digital age literacy" skills. As a result, the examined children's magazines not only provide children with the fundamental values and 21st century skills but also develop their imaginations and enable them discover the world. Therefore, these children's magazines, which attract the attention and interest of children, can be used to teach children core values and 21st century skills.