Matematik öğretmenlerinin doğrusal denklemler konusuyla ilgili kullandıkları örnek türleri ve sebepleri
Types of examples and reasons linear eqations topic which is used by mathematic taeachers
Yazar: CEREN KAFALI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA AKINCI ; DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE NUR ÜNVEREN BİLGİÇ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Örnekler, kavramlara ait olan tanımların yanında kavramlara ait olmayan durumların açıklanmasında, matematiksel ilke ve kuralların ifade edilmesi veya genel matematiksel prosedürleri belirlemek için kullanılır. Yaygın bir pedagojik uygulama olan örnekler sadece tanımların ve kavramların anlaşılması için değil bazen de soruların çözümleri, öğrenci ve öğretmen arasındaki anlam bütünlüğünün sağlanmasında kullanılır. Örnekler, matematik dersinde soyut olan kavramları somutlaştırarak kavramların anlaşılmasında kolaylık sağlar. Hatta belirli durumlarda kavrama ait olmayan durumlarında daha net anlaşılmasını sağlayarak olası kavram yanılgılarının önüne geçilebilir. Özellikle matematik eğitiminde örnek kullanımı oldukça önemli bir yere sahiptir. Bununla birlikte cebir öğretiminde yaşanan zorluklar son yıllarda yapılan çalışmalarda belirgin bir şekilde ortaya konulmaya başlanmıştır. Cebir kendi içinde birçok öğrenme alt alanına ayrılmaktadır ve bunlardan biri de doğrusal denklemlerdir. Doğrusal denklemlerin kalıcı bir şekilde öğretilmesi ve öğrenciler tarafından anlaşılabilmesi için matematik öğretmenlerin kullanmış oldukları örnekler önemli bir konuma sahiptir. Bu çalışmada matematik öğretmenlerinin doğrusal denklemler konusunda derslerinde yer verdikleri örnek türlerinin belirlenmesi esas alınmıştır. Belirli bir durumu kendi çerçevesinde bütüncül olarak analiz etme amaçlandığından bu araştırmada durum çalışması tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu daha önce sekizinci sınıf öğrencilerinin matematik dersine girmiş ve doğrusal denklemler konusunu anlatmış, 28 matematik öğretmeni oluşturmaktadır. Öğretmenlerin konu ile ilgili yer verdiği örnek türlerini belirlemek için araştırmacılar tarafından 16 sorudan oluşan veri toplama aracı hazırlanmıştır. Araştırmada matematik öğretmenlerinden elde edilen verilerin analizi yapılırken içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular, öğretmenlerin örnek kavramını farklı şekillerde anlama ve uygulama biçimleri olduğunu göstermektedir. Gerçekleştirilen analiz sonucunda matematik öğretmenleri doğrusal denklemler konusunu anlatırken derslerinde farklı örnek türlerini kullandığı tespit edilmiştir.

Abstract:
In addition to the definitions of concepts, examples are used to explain situations that to not belong to concepts, to express mathematical principles and rules, or to determine general mathematical procedures. Examples, a common pedagogical practice, are used not only to understand definitions and concepts, but also sometimes to find solutions to questions and to ensure the integrity of meaning between the student and the teacher. Examples make abstract concepts easier to understand by concretizing them in mathematics lessons. In fact, in certain cases, possible misconceptions can be prevented by providing a clearer understanding of situations that do not belong to the concept. Using examples has a very important place especially in mathematics education. However, the difficulties experienced in teaching algebra have begun to be clearly revealed in studies conducted in recent years. Algebra is divided into many learning subfields, and one of them is linear equations. The examples used  by  mathematics  teachers  have  an  important  place  in  order  to teach linear equations permanently and to make them understandable by students. This study is based on determining the types of examples that mathematics teachers include in their lessons about linear equations. The case study technique was used in this research, which aims to analyze a specific situation holistically within its own framework. The study group of the research consists of 28 mathematics teachers who previously gave mathematics lessons to eight grade students and taught the subject of linear equations. A data collection tool consisting of 16 questions was prepared by the researchers in order to determine the types of examples teachers gave regarding the subject. Content analysis was used to analyze the data obtained from mathematics teachers in the research. The findings obtained from the research show that teachers ways of understanding and applying the concept of setting an example are different. As a result of the analysis, it was determined that mathematics teachers used different example types in their lessons while teaching the subject of linear equations.