10-14 yaş grubu oryantiring sporcularının oyunsallık ve psikolojik dayanıklılık düzeylerinin yarışma performansına etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of playfulness and psychological endurance levels of 10-14 age group orienteering athletes on competition performance
Yazar: HARUN İŞLER
Danışman: PROF. DR. MUHSİN HAZAR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Sporcunun harita okuma ve rota planlama becerisinin yanında arazi koşullarına dayanabilmesi için arazide hareket edebilme ve psikolojik dayanıklılık becerilerini en iyi şekilde kullanmayı gerektiren oryantiring sporu, haritada işaretlenmiş hedefleri sırasıyla arazide en kısa sürede bulma oyunudur. Oryantiringi diğer sporlardan ayıran en temel özelliklerinden birisi yaş ve cinsiyet ayrımı gözetmeksizin herkesin yapabilmesidir. Oryantiring sporunun yapan kişilerin fiziksel aktivite içeren oyunları seviyor ve oynuyor olmasının yanı sıra psikolojik olarak dayanıklılığı yüksek olmasının yarışma sonuçlarına olumlu yönde etkileyeceği değerlendirilmektedir. Literatür taramasında, oryantiringçilerde zihinsel antrenman-performans ilişkisi incelenmiş, kendi çalışmamda oryantiringçilerde oyunsallık-performans ilişkisi incelenmiş, oryantiringçilerde oyunsallık düzeyi ile psikolojik dayanıklılığın aynı anda performansa etkilerinin incelendiği herhangi bir çalışma yapılmadığı tespit edilmiştir. Bu bağlamda, çalışma ile 10-14 yaş grubu oryantiring sporcularının oyunsallık ve psikolojik dayanıklılık düzeyleri ile yarışma performansları arasındaki ilişkinin saptanması amaçlanmıştır. Araştırma evreni 10-14 yaş grubu oryantiring sporcularından kolayda örneklemi ile seçilen 80 erkek, 105 kadın olmak üzere toplam 185 sporcudan oluşturulmuştur. Katılımcıların oyunsallık düzeylerini berlirlemek amacıyla Hazar (2014) tarafından geliştirilen "10-14 Yaş Çocuklarda Oyunsallık Ölçeği", psikolojik dayanıklılıklarını belirlemek maksadıyla Bulut, Doğan, Altundağ (2012) tarafından geliştirilen Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen verilerin aritmetik ortalama, standart sapma, frekans ve yüzde dağılımları alınmıştır. Verilerin analizi sürecinde normallik düzeylerine bakılarak çarpıklık ve basıklık değerleri incelenmiştir. Verilerin normal dağılım göstermesi sebebiyle verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra bağımsız örneklem T testi, tek yönlü varyans analizi ANOVA kullanılmıştır. Katılımcıların yarışma puanı ile oyunsallık ve psikolojik dayanıklılıkları arasındaki analiz bulguları katılımcıların yarışma puanındaki değişimin oyunsallığı ve psikolojik dayanıklılığı farklılaştırdığı yönündedir. Bu doğrultuda oyunsallık ölçeğinde yer alan oyun isteği ve risk alma alt boyutları yarışma puanıyla farklılaşmaktadır. Oyun isteği alt boyutunda 3 bin puan üzeri alan katılımcılar en yüksek oyun isteği puanı sergilerken, risk alma alt boyutunda ise 2 bin ila 3 bin aralığında yarışma puanı elde eden katılımcılar en yüksek risk alma düzeyini ortaya koymuşlardır. Bu alanda gelecekte daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulacağı değerlendirilmektedir.

Abstract:
In addition to the athlete's map reading and route planning skills, orienteering sport, which requires the athlete to use the skills of mobility and psychological endurance in the best way in order to withstand the terrain conditions, is the game of finding the targets marked on the map in the shortest time on the terrain respectively. One of the most basic features that distinguishes orienteering from other sports is that everyone can do it regardless of age and gender. It is evaluated that people who practice orienteering sports like and play games involving physical activity, as well as having high psychological endurance will positively affect the results of the competition. In the literature review, the relationship between mental training and performance in orienteers was examined, the relationship between playfulness and performance in orienteers was examined in my own study, and it was determined that there was no study that examined the effects of playfulness level and psychological resilience on performance at the same time in orienteers. In this context, the study aimed to determine the relationship between playfulness and psychological resilience levels and competition performances of orienteering athletes aged 10-14 years. The research population was formed by convenience sampling method (n=185, 105 females) from orienteering athletes aged 10-14 years. In order to determine the playfulness levels of the participants, "Playfulness Scale in 10-14 Age Children" developed by Hazar (2014) and Psychological Resilience Scale developed by Bulut, Doğan, Altundağ (2012) were used. Arithmetic mean, standard deviation, frequency and percentage distributions of the obtained data were taken. In the process of data analysis, skewness and kurtosis values were examined by looking at normality levels. Due to the normal distribution of the data, in addition to descriptive statistics, independent sample T test and one-way variance analysis ANOVA were used in the analysis of the data. The findings of the analysis between the competition score of the participants and their playfulness and psychological resilience indicate that the change in the competition score of the participants differentiates playfulness and psychological resilience. In this direction, the playfulness scale's sub-dimensions of playfulness and risk-taking differ with the competition score. Participants who scored over 3 thousand points in the willingness to play sub-dimension exhibited the highest willingness to play score, while participants who scored between 2 thousand and 3 thousand in the risk-taking sub-dimension showed the highest level of risk-taking. It is considered that more studies will be needed in this field in the future.