Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi hastanesine başvuran esansiyel hipertansiyon hastalarının D vitamini düzeyleri
The vitamin D levels of patients applied to Trakya University hospital with essential hypertension
Yazar: YASİN DÜŞER
Danışman: PROF. DR. AYŞE ÇAYLAN
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Bu çalışmamızda Trakya Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Hastanesi polikliniklerine başvuran esansiyel hipertansiyon tanılı hastalarda D vitamini eksikliği sıklığının ve D vitamini takviyesinin kan basıncı regülasyonu üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. 
Çalışmamızın evrenini Ocak 2021-Ocak 2022 tarihleri arasında başvuran esansiyel hipertansiyon tanılı hastalar oluşturmaktadır. Örnekleme dahil edilecek hasta sayısı, %5 anlamlılık düzeyi ve %90 güçle 161 kişi olarak hesaplanmıştır. Hastanenin otomasyon sisteminden hastaların laboratuar sonuçları, poliklinik anamnezleri, epikrizleri, reçeteleri, ilaç raporları ve hastalıklarıyla ilgili sistemde yer alan diğer raporları da incelenerek toplamda 165 hastanın verileri toplanmıştır.
Çalışmamıza dahil edilen hastaların 78'i (%47,3) erkek, 87'si (%52,7) kadın cinsiyette olup, yaş ortalaması 60,08±11,81 olarak saptanmıştır. 165 hastanın 75' i (%45,5) D vitamini takviyesi almış, 90 hasta ise takviye almamıştı. Serum 25 (OH) D3 düzeyleri ortalaması 16,02±8,22, kategorize edildiğinde 48 kişide (%29,1) <10 ng/ml, 74 kişide (%44,8) 10-20 ng/ml, 31 kişide (%18,8) >20 ng/ml ve 12 kişide (%7,3) 30-50 ng/ml olduğu bulunmuştur. Ortalamaların kış aylarında en düşük, sonbahar aylarında en yüksek olduğu, sonbahar ve yaz mevsimlerinde bakılan D vitamini seviyelerinin, kış ve ilkbaharda bakılan düzeylere göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek olduğu saptanmıştır. Yaşa ve cinsiyete göre serum 25 (OH) D3 düzeyleri arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır. D vitamini takviyesi alan 75 hastanın takviye öncesi ve sonrası kan basıncı regülasyon durumları arasında anlamlı farklılık saptanmamıştır, ancak takviye alan grupta takviye sonrası kan basıncı regüle olan hastaların oranı, takviye almayan gruba göre anlamlı olarak yüksek saptanmıştır.
Çalışmamızın sonuçları değerlendirildiğinde esansiyel hipertansiyon hastalarında D vitamini eksikliği ve yetersizliğinin yüksek oranlarda olduğu görülmektedir. Serum 25 (OH) D3 düzeylerinin periyodik olarak ölçülmesi, yetersiz düzeylerin sekonder hastalıklara yol açmasını önlemek ve mevcut kronik hastalıklar üzerinde potansiyel yararlı etkileri olabileceği için uygun takviyelerin yapılması önemlidir.

Anahtar kelimeler: esansiyel hipertansiyon, D vitamini, kan basıncı, takviye

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate the frequency of vitamin D deficiency and the effect of vitamin D supplementation on blood pressure regulation in patients diagnosed with essential hypertension who applied to the outpatient clinics of Trakya University Health Research and Application Hospital.
The population of our study consists of patients diagnosed with essential hypertension who applied between January 2021 and January 2022. The number of patients to be included in the sample was calculated as 161 people with 5% significance level and 90% power. The data of 165 patients in total were collected by examining the laboratory results, outpatient clinic anamnesis, epicrisis, prescriptions, drug reports and other reports in the system related to the diseases of the patients from the automation system of the hospital. 
Of the included patients within the study, 78 (47,3%) were male, 87 (52,7%) were female, the mean age of the population was found to be 60,08±11,81. While 75 (45,5%) of 165 patients took vitamin D supplements, 90 patients did not. The mean serum 25 (OH) D3 levels were 16.02±8.22, when categorized it was found that <10 ng/ml in 48 (29.1%) patients, 10-20 ng/ml in 74 (%44,8) patients, >20 ng/ml in 31 (18.8%) patients and 30-50 ng/ml in 12 (7.3%) patients. It was determined that the averages were the lowest in the winter months and the highest in the autumn months, and the vitamin D levels in the autumn and summer seasons were statistically significantly higher than the levels in the winter and spring. No significant difference was found between serum 25 (OH) D3 levels according to age and gender. There was no significant difference between the pre- and post-supplementation blood pressure regulation status of  75 patients who received vitamin D supplementation, but the rate of patients whose blood pressure was regulated after supplementation was found to be significantly higher in the supplement group compared to the group with no supplementation.
Evaluating the results of the study, vitamin D deficieny and insufficiency are at high rates in essential hypertension patients. Measuring serum 25 (OH) D3 levels periodically is cruical in terms of preventing insufficient levels cause secondary diseases and making appropriate supplementation since that could have potential beneficial effects on existing chronic disaeases.

Keywords: essential hypertension, vitamin D, blood pressure, supplementation