Ahşap ve ahşap esaslı kompozit levhalarda uygulanan boya türlerinin yangın dayanımına etkilerinin araştırılması
Effects of paint types applied on wood and wood-based composite boards on fire resistance
Yazar: TANSEL GÖKÇE
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ALTIN
Konya Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Yapı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Ahşap = Wooden ; Kompozitler = Composites ; Kontrplak = Plywood ; Tutuşma = Ignition ; Tutuşma sıcaklığı = Ignition temperature ; Yangın dayanımı = Fire resistance ; Yangın yalıtımı = Fire insulation ; Yanma = Combustion ; Yanma özellikleri = Combustion properties

Özet:
Dünden bugüne gerek yapı malzemesi gerek mobilya malzemesi olarak hayatının her alanında ahşap malzemeyi kullanmaktayız. Gelişen teknolojiyle birlikte ahşap malzemeler gün geçtikçe gelişim göstermektedir. Doğal ahşap malzemenin bakımı ve işlene bilirliğinin zor olması, maliyetlerinin yüksek olması, ahşap malzemenin kaynağı olan ağaçların fazlaca tüketilmesi gibi nedenlerle ahşap endüstrisi alternatif arayışına girmiş ve ahşapların çeşitli işlemlere maruz kalmasıyla elde edilen ahşap kompozit malzemelerin geliştirilmesine önem vermiştir. Bununla beraber ahşap ve ahşap kompozit malzemelerin yanabilen malzemeler olduğu bilinmektedir. Bu nedenle yangına dayanıklı kimyasalların ahşap sektöründe kullanımı artmıştır. Brom(Br), Klor(CI), Fosfor(P), Bor(B), Azot(N) gibi iki veya daha fazla element içeren bileşiklerin alev dayanımı üzerinde etkili olduğu çeşitli araştırmalar sonucu kanıtlanmıştır.
Bu çalışmada yangın geciktirici boyaların, çeşitli ağaç türlerinden elde edilen ahşap ve ahşap kompozit malzemeler üzerinde yangına karşı ne gibi etkilerinin olduğu ayrıca elde edilen numunelerin gerçekleştirilen tek kaynaklı alev deneyinde fiziksel, kimyasal özellikleri araştırılmıştır. Ahşap malzeme olarak kavak, köknar, kayın, çam ahşap kompozit malzeme olarak MDF, OSB, sunta yangına dayanıklı boya malzemesi olarak yangına dayanıklı bor katkılı boya, yangına dayanıklı su ve solvent bazlı boya kullanılmıştır. Bu malzemeler fırça yöntemiyle boyanmıştır. Deneyler sonunda, ahşap ve ahşap kompozit malzemelerin yangın geciktirici boyalar ile ısıya karşı nasıl tepki verdikleri kimyasal, fiziksel değişimleri, alev alma, tutuşma anları incelenmiştir. Deney malzemelerinin deney öncesi, deney sonrası, deney esnasındaki termal kamera görünümleri, tutuşma ve alev alma anları fotoğraflanmıştır. Ahşap ve ahşap kompozit malzemelerin ilk ağırlıkları, boyalı ağırlıkları, deney sonrası ağırlıkları, ilk hacimleri son hacimleri, ilk ebatları son ebatları belirlenmiş,  değerlerin ortalamaları hesaplanmış ve grafikleri yapılmıştır. Yapılan tek kaynaklı yangın deneyi aynı standartlarda üç defa gerçekleştirilmiş sonuçlar yorumlanmıştır.

Abstract:
From past to present, we have been using wooden materials in every aspect of our lives, both as building materials and furniture materials. With developing technology, wooden materials are improving day by day. For reasons such as the difficulty of maintenance and workability of natural wood materials, their high costs, and the excessive consumption of trees, which are the source of wood materials, the wood industry has started to search for alternatives and has given importance to the development of wood composite materials obtained by exposing wood to various processes. However, it knows that wood and wood composite materials are flammable materials. For this reason, the use of fire-resistant chemicals in the wood industry increased. It has been proven through various studies that compounds containing two or more elements such as Bromine (Br), Chlorine (Cl), Phosphorus (P), Boron (B), Nitrogen (N) are effective on flame resistance. In this study, the effects of fire retardant paints on wood and wood composite materials obtained from various tree species against fire investigated, as well as the physical and chemical properties of the obtained samples in the single-source flame test. As wood materials, poplar, fir, beech, pine, MDF, OSB and chipboard had used as wood composite materials. Fire resistant boron added paint and fire resistant water and solvent-based paint had used as fire resistant paint materials. These materials painted using by the brush method. At the end of the experiments, how wood and wood composite materials react to heat with fire retardant paints, their chemical and physical changes, ignition and ignition moments examined. Thermal camera views of the experimental materials before the experiment, after the experiment, during the experiment, and the moments of ignition and ignition photographed. Initial weights, painted weights, post-test weights, initial volumes, final volumes, initial dimensions and final dimensions of wood and wood composite materials determined, the average of the values calculated and graphs of ignition and ignition times has been made. The single source fire test carried out three times at the same standards and the results interpreted.