Güney Kore ve Türkiye'de devlet, ulusal güvenlik ve sermaye ilişkisi: Karşılaştırmalı bir analiz
State, national security and capital relationship in South Korea and Turkey: A comparative analysis
Yazar: CANER KUR
Danışman: PROF. DR. SADIK ÜNAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ekonomi = Economics ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History

Özet:
Bu çalışma Türkiye ve Güney Kore'de devlet, sermaye ve ulusal güvenlik politikalarını 1908-1980 yılları arasındaki dönemi merkeze alarak karşılaştırmalı bir analiz çerçevesinde sermaye birikim rejimleri ve hegemonya projeleri kavramları kapsamında incelemektedir. Türkiye ve Güney Kore, Soğuk Savaş yıllarında "azgelişmiş" birer devlet olarak devletin kalkınma sürecinde oynadığı aktif rol ve devlet-sermaye ilişkileri bağlamında önemli birer örnek olmuşlardır. Her iki devlet kalkınma ve sanayileşme süreçlerinde yerli bir burjuva sınıfı yaratmakta dâhil birbirine benzer politikalar uygulamaya koymuş ancak içinde bulundukları jeopolitik konum, dış etkenler, toplumsal, iktisadi ve sınıfsal yapıları bakımından da önemli farklılıklara sahip olmuşlardır. Bununla birlikte her iki ülkenin ulusal kalkınma süreçlerinde derin sosyo-ekonomik ve sosyo-politik krizler meydana gelmiştir. Buradan hareketle gerek Güney Kore'de, gerekse Türkiye'de Soğuk Savaş yıllarına tekabül eden devlet ile kalkınma atılımları, hızlı toplumsal değişim, uygulanan çok boyutlu sermaye birikim rejimleri ve hegemonya projelerinin içerisine girdiği krizler bir süre sonra devlet krizine evrilmiştir. Kriz süreçlerini izleyen militarist otoriter rejimler ise sosyo-politik iktidar ilişkilerinden bağımsız olmamış, başta devletin kurumsal mimarisi olmak üzere sosyo-politik sınıfsal iktidar ilişkileri bu dönemlerde devlette kristalize olarak yeniden kurgulanmıştır. Böylece gerek Güney Kore, gerekse Türkiye'de ulusal kalkınmacı mahiyetteki sanayileşme süreçleri, farklı tarihsel arka planlara ve sınıf formasyonlarına sahip olsa da gelişmekte olan ülke fenomenlerinin temel özelliklerini muhafaza etmiş, bu süreçlerde toplumsal sınıf ve gruplar karşısında devlet otonomisi meselesi önemli bir tartışma konusu olsa da devlet, sosyo-politik iktidar ilişkilerinin billurlaştığı yegâne alan olarak öne çıkmıştır. Bu bağlamda her iki ülkede devlet ve sermaye kesimleri arasındaki ilişkiler, sınıfsal çelişkilerin, birikim rejimlerinin, uluslararası sistemik girdilerin ve bunun bir uzantısı olan milli güvenlik devleti ideolojisi gölgesindeki ulusal kalkınmacı kapitalist hegemonya projelerinin çatısı altında gerçekleşmiştir. İlgili tez çalışması bu sosyo-politik sınıfsal eklemlenmelerin, kurumsallaşmaların ve hegemonya projelerinin doğasını, Gramsci, Jessop ve Neocleous'un kavramsallaştırmaları üzerinden sermaye birikim rejimleri ve bunların güvenlik yansımaları çerçevesinde ele almaktadır.

Abstract:
This study examines the state, capital and national security policies in Turkey and South Korea within the scope of the concepts of capital accumulation regimes and hegemony projects within the framework of a comparative analysis, focusing on the period between 1908-1980. Turkey and South Korea, as "underdeveloped" states during the Cold War years, have become important examples of the active role played by the state in the development process and, in this context, state-capital relations. Both states implemented similar policies, including creating a local bourgeois class, in their development and industrialization processes, but they also had significant differences in terms of their geopolitical location, external factors, social, economic and class structures. However, deep socio-economic and socio-political crises have occurred in the national development processes of both countries. From this point of view, the development initiatives of the state, rapid social change, multi-dimensional capital accumulation regimes implemented and crises that hegemony projects entered into in both South Korea and Turkey during the Cold War years have evolved into state crises after a while. Militarist authoritarian regimes that followed the crisis processes were not independent of socio-political power relations, and socio-political class power relations, especially the institutional architecture of the state, were crystallized and restructured in the state during these periods. Thus, in Korea and Turkey, class formations, the developmental industrialization processes preserved the basic characteristics of developing country phenomena, although the issue of state autonomy vis-à-vis social groups was an important topic of discussion in these processes, the state emerged as the sole area where socio-political class power relations crystallized. In this context, the relations between the state and capital in both countries have been realized under the roof of class contradictions, accumulation regimes, international systemic inputs and, as an extension of these, national developmental capitalist hegemony projects shadowed by the national security state ideology. The study addresses the nature of these socio-political class articulations, institutionalizations and hegemony projects within the framework of the capital accumulation regimes and its security reflections via the conceptualizations of Gramsci, Jessop, and Neocleous.