Ortaokul 8.sınıf öğrencilerinin matematik dersine ve matematik öğretmenine karşı metaforik algıları
Metaphorical perceptions of middle school 8th grade students towards mathematics course and mathematics teacher
Yazar: SEDA KENÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA AYDOĞDU
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Metaforik algı = Metaphorical image ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Öğrenci algısı = Students perceptions ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ortaokul 8.sınıf öğrencilerinin "matematik dersi" ve "matematik öğretmenleri" ile ilgili algılarının metaforlar yardımıyla belirlenmesidir. Araştırmada yapılan uygulamalar ile öğrencilerin matematik dersine ve matematik öğretmenlerine karşı metaforik algıları incelenmiştir.
Bu araştırmanın çalışma grubunu 2017-2018 eğitim öğretim yılı Elazığ il merkezindeki bir ortaokulun 8.sınıfında öğrenim gören 170 öğrenci oluşturmaktadır. 170 öğrencinin 68'i kız, 102'si erkek öğrencidir. Araştırmanın verileri, araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Araştırmada kullanılan veri toplama aracı 2 kısımdan oluşmaktadır. İlk kısımda katılımcıların cinsiyetlerini doldurmaları istenmiştir. Diğer kısımda ise 8. sınıf  öğrencilerinin matematik ve matematik öğretmenine yönelik düşüncelerini anlamak için, uzman görüşleri doğrultusunda katılımcılara "Matematik ………... gibidir; çünkü ………….." ve "Matematik öğretmeni ………. gibidir; çünkü ……….."  sorularından oluşan iki soru yöneltilmiştir. Çalışmada elde edilen veriler, nitel veri analizi yöntemlerinden içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Araştırmada ortaokul 8.sınıf öğrencilerinin belirttikleri metaforların içerik analizi ile değerlendirilmesi ve yorumlanması süreci 5 aşamada yapılmıştır. Araştırmacı, toplanan verilerin analizinde sırasıyla adlandırma, eleme, temaların kodlanması ve düzenlenmesi, metaforların kategorilendirilmesi ve verilerin bilgisayara aktarılması aşamalarını takip etmiştir.
Elde edilen sonuçlara göre matematik ve matematik öğretmeni ile ilgili oluşturulan metaforlar ortak özellik bakımından ayrı ayrı 6 kavramsal kategori altında toplanmıştır. Öğrencilerin matematik dersine yönelik kullandıkları metaforların genel olarak "Matematik Dersine Yönelik Olumsuz Yargılar" kategorisine ait olduğu ve matematik öğretmenine yönelik kullandıkları metaforların ise genel olarak "Matematik Öğretmenine Yönelik Olumlu Yargılar" kategorisine ait olduğu görülmektedir. Elde edilen bulgulara göre öğrencilerin büyük çoğunluğu matematik dersini zorlu bir parkur, karmaşık, yapılamayan ve sıkıcı bir ders olarak görürken matematik öğretmenini ise eğlenceli, anlayışlı, temiz kalpli ve mutluluk kaynağı olarak görmektedir. Genel olarak bu çalışmanın sonucuna göre ortaokul 8.sınıf öğrencileri, matematik dersine karşı olumsuz algılara sahipken matematik öğretmenine karşı son derece olumlu algılara sahip olduğu saptanmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to determine the perceptions of middle school 8th grade students towards mathematics lesson and mathematics teachers with the help of metaphors. Metaphorical perceptions of the students towards mathematics and mathematics teachers are examined in this study.
The participants of the research were 170 students who were 8th graders in 2017-2018 Educational Year, a secondary school in the city center of Elazığ. 68 were female and 102 were male of the 170 participants. The data of the study was collected with the help of the "Metaphors of Mathematics and Mathematics Teachers Survey" which was prepared by the researcher. Although the model of the research was a case study, the reason of the survey was to keep the sample group wider. The data collection tool used in the research consisted of 2 sections. In the first section, participants were asked to tick up their gender. In the other section, two questions were asked in order to understand the thoughts of 8th grade students about mathematics and mathematics teachers; "Mathematics is like this; because…………" and "Mathematics teacher is like this; because…………"  The participants were reminded that the results of this study would be used only for scientific purposes and not to be shared with the third parties. The participants were asked to answer the questions in an objective manner by thinking about what the first analogy came to their mind when they consider mathematics and mathematics teachers. The data obtained from the study were evaluated by content analysis from qualitative data analysis methods. In the research, the process of evaluating and interpreting metaphors, which were indicated by 8th grade students, was carried out in 5 stages. The researcher followed the steps of naming, screening, coding and editing of the themes, categorization of metaphors and transferring the data to the computer, respectively.
According to the results, metaphors related to mathematics and mathematics teachers were gathered under 6 conceptual categories in terms of common characteristics. In general, the metaphors that were used by students for mathematics gathered under the category "Negative Judgments for Mathematics Course" and the metaphors for mathematics teachers were generally referred to "Positive Judgments for Mathematics Teacher" category. According to the findings, the majority of the students see mathematics as a challenging, complex, untraceable and boring course, while they are thinking that the mathematics teacher is a source of fun, understanding and has kind heart and happiness. To sum up; it is determined that the 8th grade students have negative perceptions towards mathematics course while they have very positive perceptions towards mathematics teacher according to this study.