Kadmiyumun güney tıbbi sülüğü hirudo verbana carena, 1820 üzerineakut toksisitesi
Acute toxicity of cadmium on the southern medicinal leech hirudoverbana carena, 1820
Yazar: ZEYNEP ÇELİK
Danışman: PROF. DR. HAMDİ AYDIN
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışma ile kadmiyumun tıbbi sülüğün (Hirudo verbana Carena, 1820) üzerine akut toksisitesi araştırılmıştır. Çalışma ortalama ağırlığı 0.43 ± 0.80 g olan 168 adet sülük ile yürütülmüştür. Çalışmada sülükler 96 saat süreyle farklı konsantrasyonlardaki kadmiyum klorüre (CdCl₂) (0, 1, 2, 4, 8, 16, 32 mg/l) maruz bırakılmıştır. LC50 değerleri 24, 48, 72 ve 96. saatler için ve LT50 değerleri ise hesap edilebilen her bir konsantrasyon için %95 güven sınırları içerisinde Probit analizi ile belirlenmiştir. Ölü sülüklerde "vücut kıvrılma indeksi" geliştirilmiştir. Çalışmada ilk 24 saat içerisinde 16 mg/L grupta 2 adet ölüm görülürken, 32 mg/L gruptaki sülüklerin tamamının öldüğü görülmüştür. Hirudo verbana için bu değerler LC50 için 24. 48. 72. ve 96. saatler için sırasıyla 20,99 mg/L, 10,43 mg/L, 6,20 mg/L ve 4,02 mg/L ve LT50 değerleri ise 2 mg/L, 4 mg/L, 8 mg/L, 16 mg/L ve 32 mg/L için sırasıyla 118,28 saat, 99,70 saat, 59,04 saat, 33,66 saat ve 12,04 saat olarak hesaplanmıştır. Kadmiyum dozuna bağlı olarak sülüklerde yoğun mukus salgılama, vücut duvarında aşınma, düzensiz yüzme, kan kusma, ortamdan kaçınma, burkulma, penisin dışarı sarkması şeklinde çeşitli tepkiler tespit edilmiştir. Su ürünleri yönetmeliğine göre sucul canlıların tolere edebildiği kadmiyum değeri 0,05 mg/L olarak belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlarda kadmiyum değeri daha yüksek bulunduğundan yapılan çalışmada toksik etkinin varlığı görülmektedir. Bu amaçla yürütülen çalışmada elde edilen LC50 ve LT50 değerlerinin, toksisite göstergesi olarak belirlenen fizyolojik ve davranışsal değişimlerin H. verbana ve kadmiyum ile yapılacak olan çalışmalara katkı sağlayacağı, sucul ekosistemlerin ve türlerin korunmasına yönelik standartların oluşturulması ve tedbirlerin alınmasında yararlı olacağı beklenmektedir.

Abstract:
In this study, the acute toxicity of cadmium on medicinal leech (Hirudo verbana Carena, 1820) was investigated. The study was carried out with 168 leeches with an average weight of 0.43 ± 0.80 g. In the study, leeches were exposed to different concentrations of cadmium chloride (CdCl₂) (0, 1, 2, 4, 8, 16, 32 mg/L) for 96 hours. The obtained results were statistically determined by Probit analysis for LC50 values for 24, 48, 72 and 96 hours and LT50 values within 95% confidence limits for each calculated concentration. A "body curling index" has been developed for dead leeches. While 2 deaths were observed in the 16 mg/L group within the first 24 hours, it was observed that all leeches in the 32 mg/L group died. LC50 values were calculated as 20.99 mg/L, 10.43 mg/L, 6.20 mg/L and 4.02 mg/L for LC50 for 24, 48, 72 and 96 hours, respectively, and LT50 values were calculated as 118.28 hours, 99.70 hours, 59.04 hours, 33.66 hours and 12.04 hours for 2 mg/L, 4 mg/L, 8 mg/L, 16 mg/L and 32 mg/L, respectively. According to the fisheries regulation, the cadmium value that aquatic organisms can tolerate has been determined as 0.05 mg/L. Since the cadmium value was found to be higher in the results obtained, the presence of a toxic effect was observed in the study conducted. It is expected that the LC50 and LT50 values, and physiological and behavioral changes determined will contribute to the studies to be carried out with H. verbana and cadmium and will be useful in establishing standards and taking measures for the protection of aquatic ecosystems and species.