Çölyak hastalığı olan 8-18 yaş arası çocuk ve ergenlerde psikiyatrik bozukluk ve yaşam kalitesinin araştırılması
An investigation of life quality index, psychiatric comorbidity and some psychosocial features in patients with cealiac disease aged 8 to 18 years
Yazar: SELCEN ESENYEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. PINAR VURAL
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Ana-baba = Parents ; Komorbidite = Comorbidity ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Psikopatoloji = Psychopathology ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çocuklar = Children ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
Çölyak Hastalığı(ÇH) yüksek oranda psikiyatrik semptomatoloji ve komorbidite ile giden bir hastalıktır. Bu çalışmada ÇH tanısı almış 8-18 yaş arası çocuk ve ergenlerde psikiyatrik komorbidite, yaşam kalitesi, bazı psikososyal özellikleri ve ailelerinde psikiyatrik semptomatoloji incelenmesi amaçlanmıştır.ÇH tanısı almış 30 hasta (21 kız, 9 erkek), 20 sağlıklı kişilerden oluşan kontrol grubuyla karşılaştırıldı. Sosyodemografik Form, Çocuklar İçin Depresyon Envanteri, Çocuklarda Anksiyete Bozukluklarını Tarama Ölçeği, Kısa Semptom Envanteri, Çocuklar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği ve Çölyak Hastalığı Diyete Uyum Anket Formu uygulandı. Hasta ve kontrol grubunun annelerine de Beck Depresyon Ölçeği, Anlık ve Süreklilik Anksiyete Ölçekleri uygulandı. İstatistiksel analizlerde SPSS 13 kullanıldı.Ölçek puanları uygulandığında, hasta grupta yaşam kalitesi tüm alt ölçekleri ortalama puanları kontrol grubuna göre anlamlı düşük olarak bulun muştur.(p<0,005). Çalışmamızda çöyaklı hastaların yaşam kalitesi ile glutensiz diyet uyumu arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Yaşam kaliteleri düşen çocuk ve ergen çölyaklı hastaların hayat boyu süren diyetlerine uyumları etkilenebilir.ÇH olan çocuk ve ergenlerin yaşam kalitelerinin etkilenmesi diyet uyumu açısından önemli olarak gözükmektedir. Kontrollerde klinisyen doktorunun takibinde psikososyal desteği artırmak amacıyla multidisiplineer yaklaşım gerekebilir. Çölyak hastasını takip eden tüm sağlık ekibi hastanın psikososyal durumunu ve ebeveynlerinin ruh halleri ile tutumlarını değerlendirerek gereğinde hasta ve ebeveynini psikiyatrik destek almaya yönlendirmesi açısından uyanık olmalıdır.Anahtar kelimeler: Çölyak Hastalığı, psikiyatrik komorbidite, yaşam kalitesi, ebeveynde psikiyatrik semptomatoloji.

Abstract:
An Investigation of Life Quality Index, Psychiatric Comorbidity and Some Psychosocial Features in Patients withCealiac Disease Aged 8 to 18 YearsCeliac Disease(ÇH) is a disease with psychiatric symptomatology and comorbidity. In this study, Life Quality Index, psychiatric comorbidity and some psychosocial features and caregivers psychiatric symtomatology are aimed to be investigated in children and adolescents with CD aged 8 to 18 years.Thirty patients (21 girls, 9 boys) with ÇH were compared with 20 healthy control group of the same size. Sociodemographic form, Children?s Depression Inventory, The Screen for Child Anxiety Related Emotional Disorders, Brief Symptom Inventory (BSI), Pediatric Quality of Life Inventory and were applied. Patients and healty groups? mothers completed Beck Depression Inventory, State-Trait Anxiety İnventory (STAI-I, STAI-II). SPSS v. 13.0 was used for statistical analysis.According to tool scores, the average scores of quality of life inventory all subscales were significantly lower in the patient group comparing with the healty group. (p<0,05). In our study; we also found a statically relation between celiac patients? quality of life all subscales average scores and gluten-free diet compliance. Patients whose quality of life are affected may show non-compliance to their diets.Celiac children and adolescents? quality of lives may be important for their gluten-free diets. In their outpatients? visits the clinician may need a multidiciplineer approach for determining the psychosocial state of the patient. All of the members of the clinic team following up the celiac patientmust assess their psychosocial state and parents? psychology and attitudes and be aware to guide the patient and parents for the psychological support.Key words: Celiac disease, psychiatric comorbidity, quality of life, parents psychiatric symptomatology.