Anestezi ve nöroloji yoğun bakım ünitelerinde ventilatör ilişkili pnömoni önlem paketi uygulaması ve eğitimin katkısının değerlendirilmesi
Implementation of ventilator associated pneumonia bundle in anesthesia and neurology intensive care units an evaluation of contribution of education
Yazar: İLKNUR ESEN YILDIZ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA SÜNBÜL
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Pnömoni = Pneumonia ; Sağlık eğitimi = Health education ; Ventilasyon = Ventilation ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
VİP (ventilatörle ilişkili pnömoni); hastane infeksiyonları ( sağlık hizmetleri ile ilişkili infeksiyonlar) içinde en önemli infeksiyon olup, yoğun bakım infeksiyonları içerisinde ilk sırada yer alır. Hastaların yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) ve mekanik ventilatörde kalış süresini uzatarak hastalığın seyrini olumsuz etkiler, ayrıca ek komplikasyonların gelişmesine zemin hazırlar. Son 20 -30 yıldır bu amaçla çeşitli kampanyalar başlatılarak, eğitim programlarıyla birlikte önlem paketleri geliştirilipbaşta VİP olmak üzere hastane infeksiyonlarının önlenebileceği ya da azalabileceği gösterilmiştir. Başarının sağlanması için yoğun çaba ve emek gerektireceğinin bilincinde olunmalıdır. Bu çalışmada etkinliği kanıtlanmış belirli parametrelerden oluşan VİP önlem paketinin, eğitimin uygulanabilirliği ve VİP hızları üzerine etkisinin araştırılması planlanmıştır. OMÜ Tıp Fakültesi Anestezi ve Nöroloji YBÜ? lerinde bir yıl (Ekim 2011- Eylül 2012) boyunca 2010 IHI (The Institute for Healthcare Improvement) önlem paketi baz alınarak uyum kaydedildi (yatak başı eğiminin 30-45°olması, peptik ülser proflaksisi, derin ven trombozu proflaksisi, sedasyon tatili ve ekstübasyon durumunun değerlendirilmesi, klorheksidinli ağız bakımı). Hastalar günlükgözlem listesi tutularak infeksiyon doktoru tarafından prospektif olarak takip edildi. Yoğun bakımda kalış süresi, ventilatörde kalış süresi, pakete uyum oranları, VİP? in kaçıncı gün geliştiği, kaydedildi. VİP tanısında Centers for Diseases Control and Prevention (CDC), infeksiyon hızlarının hesaplanmasında National Nasocomial Infection Surveillance System (NNIS) kriterleri kullanıldı. Çalışmaya alınan YBÜ? lerinden AYBÜ? de ilk üç aylık VİP hızı 22,1 iken son üç aylık dönemde 10,8 olarak ( VİP olgusu/ 1000 ventilatör günü), NYBÜ? de ise ilk üç aylık dönemde 6.5? iken son üç ayda 0 olarak bulunmuştur. Önlem paketine tam uyum % 30,5 olarak görülmüştür.Ancak paket uyumunun tam olduğu hastaların hiç birinde VİP gelişmediği, uyumun azaldıkça VİP sıklığının arttığı gözlenmiştir. Paket uyumuyla VİP gelişmemesiarasındaki istatistiksel ilişki anlamlı bulunmuştur (P<0.05). Eğitime dayalı yaklaşımların ve önlem paketlerinin infeksiyon hızlarına olumlu etkilerinin gözlenebilmesi için uyumun artırılmaya çalışılması ve ilgili eksikliklerin düzeltilmesi gerekmektedir.Anahtar Kelimeler: Ventilatör ilişkili pnömoni, Önlem paketi, Eğitim

Abstract:
Ventilator-associated pneumonia (VAP) is the most important one of hospitalacquired infections and is placed on the top in critical care infections. It affects negatively on clinical manifestation to prolong the time of hospitalization in critical care unit and weaning from mechanical ventilator and thus it contributes to develop additional compications. It was shown that hospital-acquired infections, especially VAP can be reducible or preventable with developing prevention packages and launching various campaigns in the last 20-30 years. It should be concious that much effort and labor may be required to ensure success. In this study, the investigation of the VAP prevention package consisted of specific parameters which were proven to be effective and the effects on VAP rates is planned. Compliance (angle of patient's head about 30-45 degree, peptic ulcer prophylaxis, deep vein thrombosis prophylaxis, evaluation of sedation breaks and entubation status, oral care with chlorhexidine) was recorded based on 2010 IHI prevention package during one year (October 2011-September 2012) in critical care units of anesthesia and neurology in Medicine Faculty of Ondokuz Mayıs University. Patients were followed prospectively using a daily follow-up list by an infectious diseases doctor. Length of stay in critical care unit, duration on ventilator, rates of compliant to package and the developed day of VAP were recorded. Centers for Diseases Control and Prevention was used for diagnosis of VAP and National Nasocomial Infection Surveillance System (NNIS) was used for calculating infection rates. According to datas from critical care units in this study; it was found that VAP rate of the first three-month was 22.1 (VAP cases/1000 ventilator days) and VAP rate of the last three-month was 10.8 in Anesthesia Critical Care Unit, VAP rate of the first three-month was 6.5 and VAP rate of the last three-month was 0 in Neurology Critical Care Unit. It was noted that the compliance to prevenion package was %30.5. It was determined that VAP did not develop in any patients with full compliance to the package and VAP frequency increased when the compliance decreased. VIP Packageharmony of the relationship between underdevelopment were statistically significant (P<0.05). It is required to increase compliance and correct the related deficits for examining the positive effects to infection rates of prevention packages and approaches based on education.IVKeywords: Ventilator-associated pneumonia, Prevention pack, education