Gaziantep'te yetişen bazı tıbbi bitkilerin antibakteriyal ve antioksidan özelliklerinin incelenmesi
Investigation of antibacterial and antioxidant activities of some medicinal plants which grow in Gaziantep
Yazar: MUSTAFA SÜMBÜL
Danışman: DOÇ. DR. SİNEM AYDIN
Giresun Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Aktarlar = Herbalists ; Antibakteriyel aktivite = Antibacterial activity ; Antioksidan aktivite = Antioxidant activity ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal

Özet:
Bu araştırmada, Gaziantep'teki aktarlardan edinilen Phlomis armeniaca, Echinophora tenuifolia subsp. sibthorpiana ve Moringa oleifera bitkilerinin aseton ve etil asetat ekstraktlarının antibakteriyal ve antioksidan etkileri araştırıldı.
Disk difüzyon yöntemi ve MİK yöntemi kullanılarak her bir ekstraktın on bakteriye karşı antibakteriyal aktivitesi incelendi. Ekstraktların antioksidan aktivitesi DPPH. radikali süpürme aktivitesi, toplam antioksidan kapasitesi, toplam fenolik içeriği, toplam flavonoid içeriği ve Bakır (II) iyonları indirgeme antioksidan kapasitesi (KUPRAK) yöntemleri kullanılarak belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar Butillenmiş Hidroksitoluen (BHT), Rutin, Gallik asit, Kateşin, Askorbik asit gibi sentetik antioksidanlarla karşılaştırıldı. P. armeniaca, E. tenuifolia subsp. sibthorpiana ve M. oleifera bitkilerinin aseton ve etil asetat ekstraktlarının test bakterilerine karşı değişik derecelerde aktivite gösterdiği görülmüştür. P. armeniaca bitkisinin ise hem aseton ekstraktı hem de etil asetat ekstraktı çalışılan diğer bitkilerin ekstraktlarından daha yüksek antibakteriyal aktivite sergilemiştir. Antioksidan aktivitenin ekstraktların konsantrasyonuyla doğru orantılı olarak arttığı bulunmuştur. En yüksek toplam flavonoid içeriği E. tenuifolia subsp. sibthorpiana'nın etil asetat ekstraktında (739,17±0,010 µg QE/mL) belirlenirken, en düşük toplam fenol içeriği P. armeniaca'nın aseton ekstraktında (177,49±0,011 µg QE/mL) belirlenmiştir.
Ekstraktlarda yapılan testlerin tamamına yakınında antioksidan ve antibakteriyal aktivite gözlemlendiğinden Phlomis armeniaca, Echinophora tenuifolia subsp. sibthorpiana ve Moringa oleifera bitkilerinin doğal bir antioksidan ve antibakteriyal kaynağı olabileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this study, the antibacterial and antioxidant effects of acetone and ethyl acetate extracts of Phlomis armeniaca, Echinophora tenuifolia subsp. sibthorpiana and Moringa oleifera plants obtained from herbalists in Gaziantep were investigated.
The antibacterial activity of each extract was examined using the disk diffusion method and the MIC method against ten bacteria. Antioxidant activity of the extracts was determined by using DPPH radical scavenging activity, total antioxidant capacity, total phenolic content, total flavonoid content and copper (II) ions reducing antioxidant power (CUPRAC) methods. Obtained results were compared with synthetic antioxidants such as Butylated Hydroxytoluene (BHT), Rutin, Gallic acid, Cateschin and Ascorbic acid. It was seen that acetone and ethyl acetate extracts of P. armeniaca, E. tenuifolia subsp. sibthorpiana and M. oleifera plants have antibacterial effect at varying degree against test bacteria. Both ethyl acetate and acetone extracts of P. armeniaca plant exhibited higher antibacterial activity than studied other plant extracts. It was also found that the antioxidant activity increased with increasing concentrations.  While the highest total phenolic content was determined in ethyl acetate extract of E. tenuifolia subsp. sibthorpiana (739,17±0,010 µg QE/mL), the lowest total phenolic content was determined in acetone extract of P. armeniaca (177,49±0,011 µg QE/mL).
Since antioxidant and antibacterial activities were observed in almost all of the tested plant extracts, it was concluded that P. armeniaca, E. tenuifolia subsp. sibthorpiana and M. oleifera plants could be a natural source of antioxidants and antibacterials.