Kaygı düzeyi yaşam doyumu ve duygusal yeme davranışı arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between anxiety level, life satisfaction, and emotional eating behavior
Yazar: İSLİM BÜŞRA DAĞYUDAN
Danışman: DOÇ. DR. ŞAHİDE GÜLİZ KOLBURAN
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Yeme köklü ve farklı kaynaklardan etkilenen çok yönlü bir davranıştır. Duygular yeme ile olan ilişkisinin anlaşılmasıyla duygusal yeme kavramını ortaya çıkmıştır. Diğer taraftan artan kaygı düzeyinin birçok olumsuz durumu geliştirmesi ve bunun neticesinde de yaşam doyumu ile ilgili problemlerin oluşması, yeme davranışının bu durumdan nasıl etkilediğini araştırma gereği doğurmuştur. Bu çalışma Şanlıurfa'da bulunan özel bir muayenehaneye beslenme danışmanlığı almak üzere başvuran 18-65 yaş arası, 131 bireyle yapılmıştır. Çalışmanın amacı katılımcı gruptaki kaygı düzeyi, yaşam doyumu ve duygusal yeme davranışı arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Yaşam Doyumu Ölçeği, Durumluk-Sürekli Kaygı Ölçeği ve Türkçe Duygusal Yeme Ölçeği kullanılmıştır. Gruplar arası ortalama farklarının değerlendirilmesinde bağımsız örneklemler için Mann Whitney U testi, t-testi ve Yönlü ANOVA kullanılmıştır. Değişkenler arası ilişkilerin değerlendirilmesinde ise Pearson Korelasyon Katsayısı ve Çoklu Doğrusal Hiyerarşik Regresyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma kapsamında toplanan veriler IBM Spss 24 programı ile test edilmiştir. Sonuç olarak yaşam doyumunun düşmesinin duygusal yemeyi arttırdığı bulunmuştur. Durumluk kaygının duygusal yemeye herhangi bir etkisi olmazken, sürekli kaygının artması duygusal yemeyi azaltmaktadır. Durumluk–sürekli kaygının duygusal yeme bakımından herhangi bir risk oluşturmadığı bulunmuştur. Ayrıca duygusal yemenin cinsiyet, BKI ve psikolojik yardım alma durumuna göre farklılaşmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Eating is a multifaceted behaviour that is rooted and influenced by different sources. With the understanding of the relationship between emotions and eating, the concept of emotional eating emerged. On the other hand, the fact that increasing anxiety level develops many negative conditions and as a result of this, problems related to life satisfaction occur has led to the need to investigate how eating behaviour is affected by this situation. This study was conducted with 131 individuals aged 18-65 who applied to a private practice in Şanlıurfa to receive nutritional counselling. The aim of the study was to examine the relationship between anxiety level, life satisfaction and emotional eating behaviour in the participant group. Personal information form, life satisfaction scale, state-trait anxiety scale and Turkish emotional eating scale were used as data collection tools. Mann Whitney U test for independent samples, t-test and Directional ANOVA were used in the evaluation of mean differences between groups. Pearson Correlation Coefficient and Multiple Linear Hierarchical Regression Analysis were used to evaluate the relationships between variables. The data collected within the scope of the research were tested with IBM Spss 24 package program. As a result, it was found that decreased life satisfaction increased emotional eating. State anxiety had no effect on emotional eating, while an increase in trait anxiety decreased emotional eating. It was found that state-continuous anxiety did not pose any risk for emotional eating. Additionally, it was that emotional eating did not differ according to gender BMI and psychological help receipt.