İlköğretim 7. sınıf sosyal bilgiler dersinde coğrafi bilgi sistemleri kullanımının öğrencilerin akademik başarı ve derse karşı motivasyonlarına etkisi
The effect of geographic information system (GIS)in teaching social studies to the academic achievements and motivation of 7th grade students of primary education
Yazar: ELİF ALADAĞ
Danışman: DOÇ. DR. ENVER AYDIN KOLUKISA
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma, sosyal bilgiler dersinde Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS)'ninilköğretim 7. sınıf öğrencilerinin akademik başarısına ve motivasyona etkisinibelirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmada ayrıca öğrencilerin CBS becerileri veCBS ile işlenen derse karşı tepkileri belirlenmiştir.Araştırmada nicel ve nitel araştırma yöntemleri birlikte kullanılmıştır.CBS'nin akademik başarı ve motivasyona etkisinin belirlenmesi amacıyla deneyselyöntem kullanılmıştır. Araştırma modeli olarak öntest-sontest kontrol gruplu modeluygulanmıştır. Öğrencilerin CBS ile işlenen derse karşı tepkilerinin ve CBSbecerilerinin belirlenmesi için de nitel çalışma yapılmıştır.Araştırma 2006-2007 öğretim yılı güz döneminde Ankara İli, Yenimahalleİlçesi Kent-Koop İlköğretim Okulunda uygulamıştır. Tesadüfî örneklem yoluylaoluşturulan gruplarından deney grubu 21 ve kontrol grubu 23 kişiden oluşmaktadır.?Ülkemizde Nüfus? ünitesi deney grubunda 3 hafta ArcView 9.2 yazılımındahazırlanan materyallerle, kontrol grubunda ise geleneksel öğretim yöntemi ileişlenmiştir. Araştırmaya katılan gruplara, başarı ve motivasyon ölçeği deneysel işlemöncesi öntest ve işlem sonrası sontest olarak uygulanmıştır. Öğrencilerin CBSbecerilerini belirlemek amacıyla gözlem yapılmış, derse karşı tepkilerininbelirlenmesi için ise açık uçlu soru sorulmuştur.IIIAraştırmada elde edilen verilerin analizinde t-testi, yüzde, frekanskullanılmıştır. İstatistiki işlemler SPSS 11.0 programında yapılmıştır. Araştırmadaanlamlılık düzeyi .05 olarak kabul edilmiştir.Araştırma sonucunda, elde edilen verilere dayanarak sosyal bilgileröğretiminde CBS'nin uygulandığı deney grubu öğrencileri ile geleneksel öğretimyönteminin uygulandığı kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlem öncesinde dersekarşı motivasyonlarında anlamlı bir farkın olmadığı, deneysel işlem sonrasındaöğrencilerin motivasyonlarında ise deney grubu lehine anlamlı bir farkın olduğusonucuna ulaşılmıştır.Deney grubu öğrencileri ile kontrol grubu öğrencilerinin deneysel işlemöncesi ve sonrası başarı düzeyleri arasında anlamlı bir farkın olup olmadığına ilişkinolarak belirtilen diğer bir alt problemde ise şu sonuçlara ulaşılmıştır. Elde edilenbulgulara göre deneysel işlem öncesi uygulamada deney ve kontrol gruplarınınbaşarıları arasında anlamlı bir farkın olmadığı; ancak işlem sonrasında deney vekontrol gruplarının başarıları arasında istatistiksel olarak deney grubu lehine anlamlıbir farkın olduğu görülmektedir.Araştırmada ayrıca deney grubundaki 7. sınıf öğrencilerinin CBS kullanmabecerilerinin yüksek olduğu ve öğrencilerin derse karşı olumlu tepki geliştirdiklerisonucuna ulaşılmıştır.Araştırma sonunda ortaya çıkan sonuçlara dayalı olarak araştırmacı tarafındanortaya konulan önerilere yer verilmektedir.

Abstract:
This study is carried out with the aim of determining the effect of GeographicInformation System (GIS) in teaching social studies to the academic achievementsand motivation of 7th grade students of primary education. And also student?s GISskills and reflection of students to the learning is determined.Qualitative and quantitative research models are both used. An experimentalstudy is done to understand the effect of GIS on student?s academic achievementsand motivation. As a research model, pre-final test control group model is used, andalso a qualitative study done to understand student?s GIS skills and the reflection ofstudents to learning.The study is applied in 2006-2007 academic year at autumn term on thestudents of Ankara Province, Yenimahalle District, Kent-Koop Primary EducationSchool. Study is applied on two group, one of them is experiment group with 21students and the other is control group with 23 students.At experiment group ?Our Country?s Population? is given for 3 weeks withthe GIS materials which are prepared with ArcView 9.2. At control group in thisperiod, the same subject is given with traditional learning methods. To the groupsthat take place in study, achievement and motivation scale is carried out as pre testbefore experimental processing and final test after processing.An observation is done to determine the students GIS skill and also openendedquestions asked to understand the reflection of students to learning.In the analysis of gained datum, t-test, frequency and percentage is used.Statistical processing is made at the SPSS 11.0 program. Whether the gained datumis meaningful or not is evaluated according to .05 significant levels.VAt the end of the study, according to gained datum, following results aregained: before experimental processing, at the motivation of the students ofexperiment group that the GIS is carried out to them and the students of controlgroup that the traditional learning method is carried out to them there isn?tmeaningful difference about their motivation against to lesson but after theexperimental processing at the motivation of students against social studies lessonthere is a substantial difference in favor of experiment group.In lower problem about whether there is a substantial difference or not beforeand after the experimental processing between the achievement levels of students ofcontrol group and the students of experiment group, following results are achieved:according to gained finding in pre-processing application there isn?t substantialdifference between the achievements of experiment group and control group; butafter processing between the achievements of experiment group and control groupthere is a substantial difference statistically in favor of experiment group.The results of this study also showed that, at the experiment group 7th gradestudent?s using GIS skills is high and the reflection of students to learning is positive.The study is concluded in giving suggestions according to the results of theresearch.