İnsan ve sıçan glial tümör hücre dizilerinde telomeraz aktivitesi ve hücre yüzey sialilasyonu arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of correlation between the telomerase activity and cell surface sialylation in human and rat glioma cell lines
Yazar: DİDEM COŞAN
Danışman: PROF.DR. AYŞE BAŞARAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology

Özet:
ÖZETHücre bölünmesinin belli bir sayıdan sonra son bulması veya kesintisizdevam etmesi, telomer boy uzunluğu ve telomeraz aktivitesi ile ilişkilidir. Telomerazenzim kompleksi bir ribonükleoprotein kompleksi olup, yapısında telomeraz RNA'sı(TR, TERC), telomeraz proteini (TERT) ve yardımcı proteinler bulunur.Siyalik asitler, hücrelerin birbirini tanımasında, nöron gelişimininuyarılmasında, hücre göçü ve hücreler arası bütünlüğünün sağlanmasında görev alırlar.Kanser metastazı ve malignansilerde telomeraz aktivitesi ve siyalik asidinnormal dokulara göre artmış olarak bulunması, bu iki parametrenin tümör marker'ıolarak kullanılabileceğini göstermektedir.Çalışmamızda, insan glioma (DK-MG) ve sıçan glioma (C6) hücre dizisikültürlerinden elde edilen hücre ekstratlarında; telomeraz aktivitesi, siyalik asit düzeyi,hücre zarında nöronal hücre bağlantı molekülü NCAM'ın varlığı, telomeraz RNA'sı(TR) ve telomeraz revers transkriptaz (TERT) ekspresyonunu değerlendirerek,telomeraz aktivitesi ile siyalik asit düzeylerinin pasajdan pasaja gösterdiklerideğişimleri incelemeyi amaçladık.Çalışmamızda kullandığımız DK-MG hücre dizisi için RPMI, C6 hücredizisi için DMEM/F12 besiyeri kullanılarak hücreler 37oC'de CO2'li etüvde inkübeedildi. 3.,6.,9.,12 ve 15. pasajlarda TRAP yöntemi ile telomeraz aktivitesi belirlendi.Siyalik asit miktarları spektrofotometrik olarak ölçülerek tesbit edildi. Ayrıca buörneklerde telomeraz aktivitesinin sonuçlarını desteklemek için RT-PCR yöntemi ileTERT, TR ekspresyonları ve immunohistokimyasal boyama yöntemi ile de hücrezarındaki NCAM gösterildi.Çalışmamızda, DK-MG ve C6 hücre dizilerinin ilerleyen pasajlarında, heriki hücre dizisinde, telomeraz aktivitesi ve siyalik asidin birbirine paralel olarak arttığıgözlendi. TR ve TERT ekspresyonları pozitif olarak bulundu. NCAM, birbirlerinebenzer şekilde boyandı. Kültüre edilen her iki glioma hücre dizisinin ilerleyenxpasajlarında telomeraz aktivitesi ve siyalik asidin artması, malignansi ve invazyondaolan artış ile ilişkilendirilebilir. Glial tümör hücre dizilerinin ilerleyen pasajlarında,telomeraz aktivitesinde görülen artış sürekli olmayıp iniş ve çıkışlar göstermektedir.Siyalik asit miktarı ise, telomeraz aktivitesine göre, ilerleyen pasajlarda, daha düzenliolarak artmaktadır. Bu nedenle glial tümörler için yapılan tetkiklerin yanında, telomerazaktivitesi ve özellikle siyalik asit miktarı tesbitinin, tümörün durumunu belirlemede vetedaviyi yönlendirmede destekleyici bir parametre olarak kullanılabileceğikanaatindeyiz.Anahtar Kelimeler: Glioma, DK-MG hücre dizisi, C6 hücre dizisi,telomeraz aktivitesi, siyalik asit, hTERT, hTR, rTERT, rTR, NCAMxi

Abstract:
SUMMARYTermination or non-stop continuation of the cell cycle is related to telomerelength and telomerase activity. Telomerase is a ribonucleoprotein complex, and itcontains telomerase RNA (TR, TERC), telomerase protein (TERT) and associatedproteins.Sialic acids play a role in the recognition of cells each other, cell migrationand maintenance of inter-cellular integrity.Telomerase activity in metastases and malignancies, and increased sialicacid levels compared with normal tissues indicate that these parameters could be used astumor markers.In our study, we evaluated telomerase activity, sialic acid levels, existenceof neuronal cell adhesion molecule (NCAM) in cell membrane, expression oftelomerase RNA and telomerase reverse transcriptase in cell extracts from the human(DK-MG) and rat (C6) glioma cell lines. We purposed to investigate the alterations oftelomerase activity and sialic acid levels in the cell line passages to passages.Cells were incubated in RPMI and DMEM/F12 growth mediums for DK-MG and C6 cell lines, respectively, at 37oC in a CO2 contained incubator. Telomeraseactivity was determined using TRAP method, and sialic acid level was determined usingspectrophotometry, in third, 6th, 9th, 12th, and 15th passages. In addition, TERT and TRexpressions using RT-PCR, NCAM in cell membrane by immuno-histochemicalstaining were showed to support the results of the telomerase activity.Increased telomerase activity and sialic acid levels were observed, comparedwith each other in the later passages of DK-MG and C6 cell lines. TR and TERTexpressions were found as positive. NCAMs were stained similarly with each other.Increased telomerase activity and sialic acid levels in the later passages of both culturedglioma cell lines may indicate malignancy and invasion. In the later passages of gliomacell lines, telomerase activity was not increased continuously and linearly, it showedxiireducing and rising pattern. Sialic acid levels in the later passages showed a moreregular rising than telomerase activity. We are coinvinced that, determination oftelomerase activity and especially sialic acid with examination in glial tumors will beused in finding tumor situation and directing therapy as supporting parametres.Key Words: Glioma, DK-MG cell line, C6 cell line, telomeraseactivity, sialic acid, hTERT, hTR, rTERT, rTR, NCAMxiii