Otantiklik ve yaşam doyumunun aleksitimi ile açıklanmasında psikolojik esnekliğin aracı rolü
The mediating role of psychological flexibility in explaining authenticity and life satisfaction with alexithymia
Yazar: SENA KARAKUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNEM EVİN AKBAY
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Otantiklik = Authenticity ; Psikolojik esneklik = Psychological flexibility ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırma kapsamında bireylerin aleksitimi, psikolojik esneklik, otantiklik ve yaşam doyumların ilişkisi ve psikolojik esnekliğin aleksitimi ile otantiklik ve yaşam doyumu ilişkisi üzerinde aracı rol üstlenip üstlenmediği incelenmiştir.  Araştırmanın modeli bireylerin aleksitimi ile otantiklik ve yaşam doyumu arasındaki ilişkide, psikolojik esnekliğin aracı rolünün incelenmesini amaçlayan betimsel modellerden olan ilişkisel tarama modelidir.  Araştırmada veri toplama araçları olarak 'Kişisel Bilgi Formu', 'Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20)', 'Otantiklik Ölçeği', 'Psikolojik Esneklik Ölçeği' ve 'Yaşam Doyumu Ölçeği' kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini yaşları 18 ile 67 arasında değişen 702 yetişkin birey oluşturmaktadır. Verilerin analizinde; değişkenler arasındaki ilişki (Pearson korelasyon katsayısı) ve aracılık testi için SPSS 22 Paket Programı kullanılmıştır. Araştırmada, modelin aracılık etkilerinin istatistiksel olarak anlamlılığını ölçek amacıyla Bootstrap analizinden ve Sobel testinden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre aleksitimi ile psikolojik esneklik, otantiklik ve yaşam doyumu arasında negatif yönde anlamlı ilişki bulunurken; psikolojik esneklik ile otantiklik ve yaşam doyumu arasında pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Yapılan aracılık testine göre aleksitimi ile yaşam doyumu ve otantiklik arasındaki ilişkide psikolojik esnekliğin kısmi aracı rolü bulunmaktadır. Aleksitimi psikolojik esneklik aracılığıyla otantikliğin %52'sini ve yaşam doyumunun %21'ini açıklamaktadır. Araştırma sonuçları ilgili literatür çerçevesinde tartışılarak bu doğrultuda önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
In this study, the relationship between individuals' alexithymia, authenticity, life satisfaction and psychological flexibility scores, and whether psychological flexibility scores play an intermediary role on alexithymia, authenticity and life satisfaction were examined. The model of the research is the relational screening model, which is one of the descriptive models aimed at examining the mediating role of psychological flexibility in the relationship between individuals alexithymia and authenticity and life satisfaction. In the research, 'Personal Information Form', 'Toronto Alexithymia Scale (TAÖ-20)', 'Authenticity Scale', 'Psychological Flexibility Scale' and 'Life Satisfaction Scale' were used as data collection tools. The sample of the study consists of 702 adult individuals aged 18 to 67 years. In the analysis of the data; SPSS 22 Package Program was used for the relationship between variables (Pearson correlation coefficient) and mediation test. In the research, Bootstrap analysis and Sobel test were used to scale the statistical significance of the mediation effects of the model. According to the research findings, while there was a negative relationship between alexithymia and psychological flexibility, authenticity and life satisfaction; A positive relationship was found between psychological flexibility and authenticity and life satisfaction. According to the mediation test, psychological flexibility has a partial mediator role in the relationship between alexithymia and life satisfaction and authenticity. Alexithymia through psychological flexibility explains 52% of authenticity and 21% of life satisfaction. The results of the research are discussed within the framework of the related literature and suggestions are made accordingly.