Türkiye'deki kalkınma ajansları ve Güney Marmara Kalkınma Ajansı'nın sağladığı desteklerin değerlendirilmesi
Regional development agencies in Turkey and evaluation of supports by South Marmara Development Agency
Yazar: NAGİHAN KIRBAŞ
Danışman: PROF. DR. SELÇUK İPEK
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Destekleme politikaları = Support policies ; Ekonomik kalkınma = Economic development ; Güney Marmara Kalkınma Ajans = EaSouth Marmara Development Agency ; Kalkınma = Development ; Kalkınma ajansları = Development agencies ; Kalkınma politikaları = Development policies

Özet:
Bölgesel kalkınma, özellikle kalkınma ekonomisinin öneminin anlaşıldığı 1950'li yıllardan başlayarak her dönemde geçerliliğini korumaktadır. Bölgesel kalkınma politikalarının gerçekleştirilmesinde, kalkınmanın yerelden başlayıp genele yayılması bölgesel planlamanın temelini oluşturmaktadır. Bölgesel kalkınma planlarının amacı, kalkınmaya yönelik her türlü kaynağın ve ekonomik faaliyetlerin bölgeler arasında dengeli dağılımını sağlamaktır. Fakat kalkınma planlarının gelişmiş ve gelişmekte olan bölgeler arasındaki ekonomik dengesizlikleri gidermedeki yetersizliği, ekonomideki gelişmenin her bölgede aynı anda ve eşit hızda devam etmemesi, gelişmenin çevreye doğru tabandan tavana yayılmasını ve yerel-merkezi yöneticiler arasındaki işbirliğini sağlayacak kuruluşlar olan kalkınma ajanslarının doğmasına neden olmuştur.
	Kalkınma ajansları; kamu kesimi, özel kesim ve sivil toplum kuruluşları arasındaki işbirliğini geliştirmek, bölgenin sahip olduğu kaynakların yerinde ve etkin kullanımını sağlamak ve yerel potansiyeli harekete geçirmek suretiyle, bölgesel gelişmenin hızlandırılması, sürdürülebilirliğinin sağlanması ve gerek bölge içi gerekse bölgeler arası gelişmişlik farklarının azaltılması amacına yönelik olarak oluşturulan bölgesel örgütlerdir. Bölgesel kalkınma ajansları bulundukları bölgeyi fiziksel, toplumsal ve ekonomik alanlarda kalkındırmak ve bölgeler arası gelişmişlik farklarını azaltmak bakımından önem taşımaktadır. Güney Marmara Kalkınma Ajansı da Türkiye'nin Güney Marmara bölgesinde Balıkesir ve Çanakkale illerinden oluşan TR22 Düzey 2 bölgesinde, bölgesel kalkınmayı sağlamak amacıyla faaliyet gösteren bir ajanstır. 
Bölgesel kalkınmaya katkısı açısından görev alanındaki bölgesel dinamikleri, potansiyeli, ekonomik, mali ve toplumsal kapasiteleri dikkate alan GMKA farklı destekler sunmaktadır. Geliştirdiği bölge planı hazırlıkları ve teşvik ettiği projelerle sağladığı mali destekler diğer bazı ajanslarla karşılaştırıldığında GMKA, özellikle iktisadi, sosyal ve nitelikli işgücünün geliştirilmesi alanlarında ileri düzeyde destek sağlarken, tarım, turizm ve ihracat gibi alanlarda yeterli düzeyde destek sağlamadığı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Kalkınma, Bölgesel Kalkınma, Bölgesel Kalkınma Ajansları, Güney Marmara Kalkınma Ajansı

Abstract:
Regional development, beginning especially in the 1950s in which the importance of the development economics was recognized, has kept its validity in every period. In the realization of regional development policies, the diffusion of development starting from local to general underlies the basis of regional planning. The objective of regional development policies is to ensure a balanced distribution of all kinds of development-oriented resources and economic activities among regions. However, the inadequacy of the development plans in addressing the economic imbalances between developed and developing regions, the non-continuation of development at the same time and pace in every region led to the emergence of development agencies, organizations ensuring the diffusion of development towards the environment from bottom to top level and the cooperation between local and central administrators.
Development agencies are regional institutions established for the purpose of developing cooperation between public sector, private sector and non-governmental organizations, accelerating regional development, assuring sustainability and reducing interregional and intra-regional development disparities by ensuring the proper and efficient use of resources and mobilizing local potential. Regional development agencies have an important place in terms of the development of the region in which they exist physically, socially and economically and the reduction of development disparities among regions. South Marmara Development Agency in TR22 Level-2 region consisting of Balikesir and Canakkale provinces of the South Marmara Region is a regional development agency operating in order to ensure regional development.
In terms of its contribution to regional development, GMKA offers different supports in terms of regional dynamics, potential, economic, financial and social capacities in its area of duty. Compared to some other in terms of financial support provided with the regional plan preparations and projects it encourages, GMKA makes an advanced contribution especially in the development of economic, social and qualified labor force, while it does not provide sufficient contribution in areas such as agriculture, tourism and export.
Keywords: Development, Regional Development, Regional Development Agencies, South Marmara Development Agency