Destinasyon estetik yargısı ile estetik mesafenin turistin davranışsal niyeti üzerindeki etkisi
The effect of destination aesthetic judgment and aesthetic distance on tourist's behavioral intention
Yazar: SERAY GÜLERTEKİN GENÇ
Danışman: DOÇ. DR. SAADET PINAR TEMİZKAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Postmodern dönemde, deneyimler dünyasının hüküm sürdüğü bir döneme girilmiştir. Destinasyonların estetik nitelikleri turist deneyimini etkileyebilmektedir. Turizmin estetik bileşenine olan bilimsel ilginin azlığı göz önüne alındığında Antalya'ya ve İstanbul'a gelen turistlerin "estetik yargıları" ve "estetik mesafeleri"nin rolleri; yani bir destinasyonun estetik özellikleri ile bir turistin yaşadığı yer arasındaki algılanan farkın, turistin estetik yargısı ve davranışsal niyetine yönelik etkisi niceliksel olarak araştırılmaya çalışmıştır. Antalya'ya ve İstanbul'a gelen turistlerin estetik yargıları ve yerli-yabancı turist açısından estetik bakış açıdan farklılık olup olmadığı bu kapsamda incelenmiştir. 
Bu araştırmanın temel amacı, turizm destinasyonlarında destinasyon estetiğinin turistlerin davranışsal niyetleri üzerinde olan etkilerinin belirlenmesidir. Çalışma anket yardımıyla yürütülmüştür. Antalya ve İstanbul'da toplamda 816 turistten veri toplanmıştır. Veriler, 10 Temmuz 2018-15 Eylül 2018 tarihleri arasında kolayda örnekleme yöntemi kullanılarak toplanmıştır. 
Yapılan analizler sonucunda, estetik yargının yer ile ilgili özellikler, ortam, bakım, uyum, algılanan yaş ve biçim olmak üzere altı faktörlü yapısı doğrulandı. Antalya'ya ve İstanbul'a gelen turistlerin estetik yargılarının davranışsal niyeti pozitif ve anlamlı yönde etkilediği tespit edilmiştir. Turistlerin yaşadıkları yer olan estetik mesafenin davranışsal niyet boyutlarından daha fazla ödemeye isteklilik boyutunu negatif ve anlamlı etkilediği belirlenmiştir. Antalya'ya gelen turistler yaşadıkları yer ile kıyasladıklarında Antalya'yı ortam, bakım, uyum, algılanan yaş ve biçim boyutlarında estetik bulmuşlardır. İstanbul'a gelen turistler ise yer ile ilgili özellikler, ortam, algılanan yaş boyutlarında estetik yorumlamışlardır. Antalya'ya ve İstanbul'a gelen yerli ve yabancı turistlerde estetik yargısal farklılıklar tespit edilmiştir. Tatil süresinin de turistlerin estetik yargılarında farklılıklar oluşturduğu belirlenmiştir. Bu bağlamda bulgular tartışılmış ve çeşitli öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The postmodern period marks a period in which a world of experiences has ruled. The aesthetic qualities of destinations can affect the tourist experience. Considering the lack of scientific interest in the aesthetic components of tourism, this current study intended to investigate the difference between the roles of "aesthetic judgments" and "aesthetic distances" of tourists visiting Antalya and Istanbul and to indicate the effect of aesthetic features of a destination on the tourist aesthetic judgment and behavioral intention quantitatively, meaning that the perceived difference between the aesthetic characteristics of a destination and the place where a tourist lives. In this context, the aesthetic judgments of tourists coming to Antalya and Istanbul have been sought and whether there is a difference from the point of view of the local-foreign tourist has been investigated.
The main purpose of this research is to determine the effects of destination aesthetics on tourism behavioral intentions in tourism destinations. The study was conducted with the help of survey. Data were collected from a total of 816 tourists in Antalya and Istanbul. When collecting the data between July 10, 2018 and September 15, 2018, convenience sampling method has been used.
As a result of the analysis, six-factor structure of aesthetic judgment about the location have been confirmed, including locale characteristics, scope, upkeep, accord, perceived age and shape. It was determined that the aesthetic judgments of the tourists coming to Antalya and Istanbul affected the behavioral intentions positively and significantly. It has been identified that the aesthetic distance, the place where tourists live, affects "willingness to pay", which one of the dimensions of behavioral intention, negatively and significantly. When the tourists visiting Antalya compared Antalya with the city where they live in, they found Antalya to be aesthetically attractive in terms of scope, upkeep, accord, perceived age and shape. On the other hand, the tourists visiting Istanbul have interpreted Istanbul aesthetically in terms of the locale characteristics, scope and perceived age. It has been noticed that there are aesthetic judgment differences between domestic and foreign tourists coming to Antalya and Istanbul. It has also been determined that the holiday span also creates differences in the aesthetic judgments of the tourists. In this context, the findings have been discussed and some suggestions have been presented.