XVIII. yüzyılda boğa güreşleri imgesinin edebiyata yansıması
Reflection of bullfight images to the literature in XVIII  century
Yazar: AYNUR ALİYEVA
Danışman: PROF. DR. NİL ÜNSAL
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Batı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature
Dizin: 18. yüzyıl = 18. century ; Boğa güreşi = Bullfight ; Boğalar = Bulls ; Edebiyat = Literature ; Güreş = Wrestling ; İspanyol edebiyatı = Spainsh literature

Özet:
İnsanoğlu yaratıldığı günden itibaren doğayla iç içe olmuş, tabiatın ona sunduğu nimetlerden yararlanmıştır. Boğalar insanların en eski zamanlardan beri vazgeçilmezleri olmuştur. Tarihi araştırmalardan da belli olduğu üzere, bu faydalı hayvan bir çok toplum tarafından kutsallaştırılmıştır. 

Birçok  araştırmacı boğa gösterilerinin eski Yunanlılar ve Romalılardan geldiğini savunuyor. Antik dönemde düzenlenen gladyatör gösterilerinin, bu savaşların kökeni olabileceği düşünülüyor. Daha sonra bu gösteriler Avrupa?nın da  diğer bölgelerine ve İspanya?ya yayılıyor. 

Ortaçağ?da yapılan neredeyse tüm eğlencelerde, boğa savaşlarının yapıldığı bilinmektedir. Şövalyeler ve soyluların düzenledikleri bu cesaret gösterileri, insanların tam anlamıyla tutkusuna dönüşmüştü. 

Artık XVIII.yüzyılda boğa savaşları adının yerine boğa güreşleri teriminin yarandığını görüyoruz. Bu dönem boğa güreşlerinde köklü değişimlerin yapıldığı bir dönem olarak biliniyor. Soyluların ve Kralın bu gösterilere olan ilgisinin azalması, halkın ona bağlanmasını daha da artırdı. Yeni,  çok ünlü profesyonel toreroların meydanlarda boy göstermesi,   boğa güreşlerine yeni bir hava ve heyecan katmayı başardı.

XVIII.yüzyılda bu gösterilerin edebiyata yansıdığını görüyoruz. Dönemin aydınlarından Moratín ve Jovellanos bu gösteriler hakkında kendi fikirlerini en belirgin şekilde ortaya koyan iki yazardır.
Moratín, halkın içinden çıkan bir yazar olarak, bu gösterilerin toplum tarafından yüzyıllardır yapıldığını savunuyordu. O, İspanyol edebiyatı tarihinde bir torero için yazılmış ilk şiirin yazarıdır. Pedro Romero için yazdığı Torero insigne şiiri, yazarın iç dünyasını yansıtıyor ve güreşçiye olan sevgisini anlatıyor. 1777 yılında İspanyol edebiyatına bağışladığı Carta histórica sobre el origen y progresos de las fiestas de toros en España başlıklı araştırması çok değerlidir.  

XVIII.yüzyılın en önemli aydınlarından sayılan Jovellanos ise, bu konuyla ilgili  bir devlet adamı ve aydın olarak fikirlerini sunmuştur. Jovellanos?un pedagojik ve eğitimsel yazıları içinde Memoria para el arreglo de la policía de espectáculos y diversiones públicasadlı eseri çok önemlidir.

Abstract:
Human being from the day of birth has been surronded by the nature and has  benefited from the advantages that offered him mother nature. The bulls that affected human life so much, were exalted to the level of divinity. According to the researches , this valuable beast was sacralized by lots of  communities. 

Over the time, people?s ideas and desires have changed, since approaches to this animals were altered also. Lots of researches justify that origins of this entertainments derived from the Romans and Greeks.  

During middle ages, bullfights were arranged almost in all festivities in Spain. The entertainments that were organized by knights and nobles turned into the passion of İber people. 

Term of demonstration of bulls was turned into the term of bullfighting at XVIII century. This period is  known for radical changes in bullfightings. The interest of nobility and the king was reduced to this demonstrations, but the passion of vulgar increased on the contrary. Famous toreos that appeared on arenas  add to this demonstration fresh ambians and excitement.

Opponents of bullfightings began to emerge more fluffy during the XVIII century.  The country was divided into two: the opponents and supporters  of this demonstrations. At  XVIII century bullfightings images  began to reflex in Spanish literature.  Moratín and Jovellanos are two most famous intelectuals of XVIII century .
Moratín is the author of the first poem in the history of Spanish literature written for famous torero. Torero insigne written for Pedro Romero describes the author?s internal world . The research written in 1777 Carta histórica sobre el origen y progresos de las fiestas de toros en España is very valuable study for Spanish and world literature. 

Jovellanos is considered as one of the most important intellectuals of the XVIII century. Among the pedagogical, educative works of Jovellanos Memoria para el arreglo de la policía de espectáculos y diversiones públicas plays a very important role .