Diz artroskopi ameliyatı sonrası buz uygulamasının ve egzersizin etkinliğinin incelenmesi
Evaluatıon of effectiveness of ıce therapy and exercise after knee arthroscopy
Yazar: AYSUN SAVAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FATMA DEMİR KORKMAZ
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Artroskopi = Arthroscopy ; Buz = Ice ; Diz = Knee ; Egzersiz = Exercise ; Terapi = Therapy

Özet:
Araştırma; diz artroskopi ameliyatı sonrası buz uygulamasının ve egzersizin etkinliğinin incelenmesi amacıyla planlanan deneysel bir çalışmadırAraştırma; Balıkesir Asker Hastanesi Ortopedi servisinde yapılmıştır. T.C. Genelkurmay Başkanlığı Balıkesir Asker Hastanesi Ortopedi servisinde Şubat 2007- Nisan 2008 tarihleri arasında diz artroskopisi ameliyatı uygulanan 150 hasta araştırmanın evrenini; kontrol grubuna 30, deney grubuna 30 olmak üzere toplam 60 hasta araştırmanın örneklemini oluşturmuşturKontrol grubundaki hastalara klinik rutinlerine uygun bakım verilmiş, deney grubundaki hastalara ameliyat sonrası eğitim verilmiş, egzersizler uygulatılmış ve dize soğuk uygulama yapılmıştırAraştırmada veriler; hasta tanıtım formu, Lysholm diz skorlaması, ameliyat sonrası değerlendirme formu, hastanın tedaviye uyum formu, ameliyat sonrası buz uygulaması ve diz çevresi ölçüm çizelgesi kullanılarak toplanmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde; SPSS (Statistical Package for Social Sciences 15.0) programı, ki kare testi, t-test, tekrarlayan ölçümler için çok değişkenli varyans analizi kullanıldıAraştırma sonucunda; buz uygulamasının diz çevresindeki şişliği azalttığı tespit edilmiştir. Deney grubunda 20 kişinin şişliğinin 3,5 gün, kontrol grubundaki 28 kişinin şişliğinin 6,8 gün sürdüğü belirlenmiştir. Deney ve kontrol grubunun şişliklerinin sürdüğü gün ortalamaları açısından farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir. Kontrol grubunun şişliği deney grubuna göre üç gün daha uzun sürmüştür. Deney grubunun ameliyattan dört hafta sonraki diz çevresi ölçümü kontrol grubuna göre daha düşük bulunmuştur. Buz uygulamasının algılanan ağrıyı ve ağrının süresini azalttığı tespit edilmiştir. Deney grubunda 27 kişinin ağrısının yaklaşık dört gün, kontrol grubunda 30 kişinin ağrısının yaklaşık altı gün sürdüğü belirlenmiştir. Ağrının sürdüğü gün ortalaması açısından deney grubu ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir. Deney grubunun ikinci ve dördüncü haftadaki ağrı puan ortalamalarının kontrol grubuna göre daha düşük olduğu belirlenmiştir. Egzersizin diz fonksiyonlarının iyileşmesine katkıda bulunduğu belirlenmiştir. Deney ve kontrol grubunun Lysholm skoru ölçümleri ameliyat öncesi hemen hemen aynı değerdedir fakat ameliyattan sonraki dördüncü haftada deney ve kontrol grubunun Lysholm skoru ölçümleri artmış deney grubunun Lysholm skoru ölçümü kontrol grubuna göre daha fazla artmıştır. Hastalara verilen bilgileri yerine getirme açısından deney ve kontrol grubunun puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir. Eğitimle verilen bilgileri deney grubunun daha fazla uyguladığı belirlenmiştir.

Abstract:
Research; this study is an experimental study, planned to search effectiveness of postoperative ice therapy and exercise after arthroscopy surgeryStudy performed at Balıkesir Military Hospital Department of Orthopedics and Traumatology. Universe of the study is formed by 150 patients who had knee arthroscopy between February 2007 and April 2008 at Turkish General Staff Balıkesir Military Hospital Department of Orthopaedics. Sample group consists of 60 patients, 30 in control 30 in study groupPatients in control group were given routine postoperative care. Patients in study group were given postoperative education, exercises and cold applicationStudy parameters were collected using; patient identification form, Lysholm knee score, postoperative evaluation form, patient therapy compliance form, postoperative cold application and knee circumference chartStudy parameters were evaluated using; SPSS (Statistical Package for Social Sciences 15.0), Chi square test, t-test and for consecutive measurements multivariate analysis of varianceResult of study; ice application decreased knee circumference and swelling. Swelling in study group consisting 20 patients healed in 3,5 days whereas in control group it remained 6,8 days. Difference of mean days of swelling between study and control group was found to be statistically significant. Swelling in control group maintained 3 days more than study group. Knee circumference measurements in study group at four weeks postoperatively were found to be more than the measurements of control group. Ice application was found to be effective in decreasing perceived pain and time. In study group of 27 patients, pain remained for 4 days but in control group of 30 patients, it remained for 6 days. Difference of time period of pain between control and study group was statistically significant. Mean values of pain scores in study group were less than scores of control group at second and fourth week. It was determined that exercise increases knee function scores. Preoperative Lysholm knee scores of study and control patients were similar but postoperative scores were higher in both groups and scores increased more in study group at fourth week. Statistically significant difference was found about patient compliance points to obey the given knowledge between study and control group. Study group patients were found to apply given knowledge more than control group.