Öğretmen algılarına göre lider-üye etkileşimi ve okul yöneticilerinin çatışma yönetimi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between leader-member exchange and school administrators' conflict management according to teacher perceptions
Yazar: ERAY ERKAN ÇUFAOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. HASAN YÜCEL ERTEM
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, öğretmen algılarına göre okul yöneticilerinin çatışma 
yönetimi stratejilerinin lider-üye etkileşimi üzerindeki rolünün incelenmesi 
amaçlanmıştır. Bunun yanında, öğretmen algılarına göre okul yöneticilerinin 
çatışma yönetim stratejileri ve lider-üye etkileşimi düzeyinin katılımcıların 
demografik özelliklerine göre anlamlı farklılık gösterip göstermediğinin 
incelenmesi de hedeflenmiştir. Bu doğrultuda bu nicel araştırma ilişkisel tarama 
modelinde yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini 2022-2023 eğitim öğretim 
yılında İstanbul ili Bahçelievler ilçesinde Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda 
görev yapmakta olan öğretmenler arasından kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemi ile 
seçilen toplam 400 katılımcı oluşturmaktadır. Araştırma verileri, demografik bilgi 
formu, Çatışma Yönetimi Stratejileri Ölçeği ve Lider Üye Etkileşimi Ölçeğini 
içeren çevrimiçi bir anket formu kullanılarak toplanmıştır. Araştırmada toplanan 
verilerin analizi SPSS v26 programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada 
gerçekleştirilen çok değişkenli regresyon analizi sonucunda öğretmen algılarına 
göre okul yöneticilerinin çatışma yönetimi stratejisi olarak hükmetme ve kaçınma 
stratejileri kullanmalarının lider üye etkileşimi üzerinde negatif yönde ve anlamlı 
yordayıcı rolünün olduğu tespit edilmiştir. Diğer taraftan, okul yöneticilerinin 
çatışma yönetimi stratejisi olarak uyma/uzlaşma stratejisini kullanmalarının lider 
üye etkileşimi üzerinde pozitif yönde ve anlamlı bir yordayıcı rolünün olduğu 
belirlenmiştir. Demografik değişkenlere yönelik analizlerde ise kaçınma stratejisi ve 
lider üye etkileşiminde yaşa göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Diğer 
taraftan, öğretmen algılarına göre okul yöneticilerinin çatışma yönetim stratejileri 
ve lider-üye etkileşimi düzeyinin öğretmenlerin cinsiyet, eğitim durumu, mesleki 
kıdem, görev yapılan eğitim kademesi, mevcut yöneticiyle çalışma süresine göre 
anlamlı farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Lider-Üye Etkileşimi, Çatışma Yönetimi, Öğretmen, Okul Yöneticileri

Abstract:
This research aimed to examine the roles of school administrators' conflict 
management strategies on leader-member interaction according to teachers' 
perceptions. In addition, it was also aimed to examine whether school 
administrators' conflict management strategies and leader-member interaction 
levels, according to teachers' perceptions, differ significantly according to the 
demographic characteristics of the participants. Accordingly, this quantitative 
research was conducted in the relational screening model. The sample of the 
research consists of a total of 400 participants selected by convenient sampling 
method among the teachers working in schools affiliated with the Ministry of 
National Education in Bahçelievler district of Istanbul province in the 2022-2023 
academic year. Research data was collected using an online survey form including a 
demographic information form, Conflict Management Strategies Scale and Leader 
Member Interaction Scale. The analysis of the data collected in the study was 
carried out using the SPSS v26 program. As a result of the multivariate regression 
analysis conducted in the study, it was determined that school administrators' use of 
domination and avoidance strategies as conflict management strategies had negative 
and significant predictive roles on leader-member interaction, according to teachers' 
perceptions. On the other hand, it was determined that school administrators' use of 
the compliance/compromise strategy as a conflict management strategy had a 
positive and significant predictive role on leader-member interaction. In the 
analyzes regarding demographic variables, significant differences were detected in 
avoidance strategy and leader-member interaction according to age. On the other 
hand, according to teachers' perceptions, it was concluded that school 
administrators' conflict management strategies and leader-member interaction level 
did not differ significantly according to teachers' gender, educational background, 
professional seniority, educational level, and length of time working with the 
current administrator. 

Keywords: Leader-Member Exchange, Conflict Management, Teacher, School Administrators