Karaciğer siroz tanısı alan hastalarda yorgunluk ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Evaluation of fatigue and quality of life among patients diagnosed with liver cirrhosis
Yazar: GAMZE BASKIN
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜL EROL
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Giriş ve Amaç: Bu araştırmanın amacı karaciğer siroz tanısı alan hastalarda yorgunluk ve yaşam kalitesini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntemler: Bu tanımlayıcı araştırma, Ekim 2021-2022 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin gastroenteroloji servisinde yatarak veya gastroenteroloji polikliniğinde ayaktan tedavi gören 91 hasta ile gerçekleştirildi. Verilerin toplanmasında Piper Yorgunluk Ölçeği ve EQ-5D Genel Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanıldı. Araştırmadan elde edilen veriler SPSS 18 (Statistical Package for Social Sciences) kullanılarak analiz edildi. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, t test, Kruskal Wallis, Mann Whitney U, Anova testleri ve korelasyon analizi yapıldı. p<0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Bu araştırmada, 6 ay önce tanı konulan hastaların, diğer gruplara kıyasla yorgunluk düzeyi daha yüksek bulundu. Hastalık nedeniyle günlük yaşamında değişiklikler meydana gelen hastaların yorgunluk düzeyinin daha yüksek olduğu belirlendi. Eğitim düzeyi düşük olan hastaların yaşam kalitesinin düşük olduğu, evlilerin yaşam kalitesinin yüksek olduğu, yorgunluk arttıkça yaşam kalitesinin azaldığı saptandı.
Sonuç: Bu araştırmada tanı süresi ve hastalık nedeniyle günlük yaşamda değişiklikler yaşanmasının yorgunluk üzerinde etkili önemli değişkenler olduğu saptandı. Eğitim düzeyi ve medeni durumun yaşam kalitesini etkilediği belirlendi. Hastaların yorgunluğu arttıkça yaşam kalitelerinin azaldığı saptandı.
Anahtar kelimeler: Karaciğer siroz, yorgunluk, yaşam kalitesi, hemşire.

Abstract:
Background and Aim: The aim of this study was to evaluate fatigue and quality of life among patients diagnosed with liver cirrhosis. Material and Methods: This descriptive study was conducted with 91 patients who received and outpatient inpatient treatment in the gastroenterology clinic of a university hospital between October 2021-2022. Piper Fatigue Scale and EQ-5D General Quality of Life Scale were used to collect data. The data obtained from the research were analyzed using SPSS 18 (Statistical Package for Social Sciences). Descriptive statistics, t test, Kruskal Wallis, Mann Whitney U, Anova tests and correlation analysis were used to evaluate the data. A p value <0.05 was considered statistically significant. Results: In this study, fatigue levels were found to be higher in patients diagnosed 6 months earlier than other groups. It was determined that the fatigue level of patients who had changes in their daily lives due to the disease was higher. It has been determined that the quality of life of patients with low education level is low, the quality of life of married people is high, and as fatigue increases, the quality of life decreases. Conclusion: In this study, it was determined that the duration of diagnosis and changes in daily life due to the disease were important variables affecting fatigue. It was also determined that education