Ortaokul öğrencilerinin iklim okuryazarlığı düzeyleri ile iklim değişikliğine yönelik endişe durumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between middle school students' climate literacy levels and their concerns about climate change
Yazar: MUSTAFA SERVAN
Danışman: PROF. DR. NİLGÜN YENİCE
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin iklim okuryazarlığı düzeyleri ile iklim
değişikliği konusundaki endişe durumları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma,
öğrencilerin iklim değişikliği hakkındaki bilgi düzeyleri ile bu konuda duydukları endişe
durumları arasındaki bağlantıyı belirlemeyi hedeflemektedir.
Yöntem: Araştırmada, ilişkisel tarama modeli kullanılarak, Aydın ilindeki devlet
ortaokullarında 2023-2024 eğitim-öğretim yılında öğrenim gören 5, 6, 7 ve 8. sınıf öğrencileri
arasından tabakalı amaçsal örnekleme yöntemi ile seçilen öğrenciler incelenmiştir. Veri
toplama araçları olarak kişisel bilgi formu, İklim Değişikliği Endişesi Ölçeği ve İklim
Okuryazarlığı Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, t-testi, tek yönlü
ANOVA ve korelasyon analizleri uygulanmıştır.
Bulgular: Araştırma bulguları, kız öğrencilerin iklim değişikliğine yönelik endişe düzeylerinin
erkek öğrencilerden daha yüksek olduğunu ortaya koymuştur. Ebeveynlerin eğitim ve meslek
durumlarının öğrencilerin iklim okuryazarlığı ve endişe düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkisi
bulunmamıştır. Çevre kuruluşlarına üyelik ve bu kuruluşlar hakkında bilgi sahibi olma,
öğrencilerin iklim okuryazarlığını artırıcı bir etkiye sahip olmuştur. Ayrıca, iklim okuryazarlığı
ve iklim değişikliğine yönelik endişe arasında pozitif ve anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Bu
durum, iklim okuryazarlığı düzeyi arttıkça öğrencilerin iklim değişikliği konusundaki
endişelerinin de arttığını göstermektedir.
Sonuç: Araştırma, iklim okuryazarlığının artmasıyla birlikte öğrencilerin iklim değişikliği
konusundaki endişelerinin de arttığını ortaya koymuştur. Bu bulgular, iklim konularında bilgi
sahibi olan bireylerin, bu konuların ciddiyetini ve etkilerini daha iyi kavradığını ve bu nedenle
daha fazla endişe duyduklarını göstermektedir. Eğitim politikaları ve müfredat geliştirme
süreçlerinde, öğrencilerin iklim okuryazarlığının artırılmasının önemi vurgulanmıştır.
Araştırma sonuçları, eğitimciler ve politika yapıcılar için, genç nesillerin çevresel sorunlara
karşı daha duyarlı ve bilinçli hale getirilmesine yönelik stratejiler geliştirmede yol gösterici
olabilir.

Anahtar Kelimeler: İklim değişikliği, İklim okuryazarlığı, Ortaokul öğrencileri, Endişe düzeyi, Çevre eğitimi.

Abstract:
Purpose: The purpose of this study is to examine the relationship between middle school
students' levels of concern about climate change and their climate literacy levels. The study
aims to determine the connection between students' knowledge about climate change and the
level of concern they feel regarding this issue.
Method: The study utilized a relational survey model and focused on 5th, 6th, 7th, and 8th
grade students attending public middle schools in Aydın during the 2023-2024 academic year.
Students were selected using a stratified purposive sampling method. Data collection tools
included a personal information form, the Climate Change Concern Scale, and the Climate
Literacy Scale. Descriptive statistics, t-tests, one-way ANOVA, and correlation analyses were
used to analyze the data. A significance level of p<.05 was adopted for the interpretation of the
data.
Findings: The findings of the study revealed that female students have higher levels of concern
about climate change compared to male students. The educational and occupational status of
parents did not have a significant effect on students' climate literacy and concern levels.
However, membership in environmental organizations and having information about these
organizations positively impacted students' climate literacy. Additionally, a positive and
significant relationship was found between climate literacy and concern about climate change.
This indicates that as the level of climate literacy increases, students' concerns about climate
change also increase.
Conclusion: The study concluded that an increase in climate literacy corresponds to an increase
in students' concerns about climate change. These findings suggest that individuals with greater
knowledge about climate issues understand the seriousness and impacts of these issues better,
leading to heightened concern. The importance of enhancing students' climate literacy in
education policies and curriculum development processes is emphasized. The results of the
study can guide educators and policymakers in developing strategies to make young generations
more sensitive and informed about environmental issues.

Keywords: Climate change, Climate literacy, Middle school students, Concern level, Environmental education.