Mahalle dernekleri ve katılım: Sarıyer ilçesi örneği
Neighborhood associations and participation: The Example of Sariyer district
Yazar: MERVE ÖZBEY
Danışman: PROF. DR. KIVILCIM ERTAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kent ve Çevre Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Dernekler = Associations ; Halk katılımı = Public participation ; Halk katılımı = Public participation ; Hemşehrilik dernekleri = Countryman association ; Mahalleler = Neighborhoods ; Toplumsal katılım = Social participation ; Yerel demokrasi = Local democracy ; Yönetime katılma = Participation management ; İstanbul-Sarıyer = İstanbul-Sarıyer

Özet:
Kent hakkı bağlamında içinde yaşadığımız kentte, yaşadığımız alan üzerinde kolektif bir şekilde söz sahibi olmak ve sorunlara da bu şekilde çözüm getirmek gittikçe önemli bir konu haline gelmiştir. Kentliler kolektif bir şekilde haklarını savunmaya başlamıştır. Bireyin mekân algısının değişmesiyle birlikte kentsel toplumsal hareketler hızla artmış, mekân algısı yaşadığı evden ibaret olan birey sokağı ve mahalleyi de benimsemeye ve önemsemeye başlamıştır. Temsili demokrasinin çıkmaza girdiği, demokrasinin tam anlamıyla gerçekleştirilemediği, merkeziyetçiliğin sorunların çözümünü geciktirdiği, merkezi ve yerel yönetimler tarafından kent sakinlerinin taleplerine verimli ve etkin bir şekilde cevap verilmediği görülmektedir. Kentli, içinde yaşadığı kenti, idareciler veya sermaye sahiplerinin isteklerine göre değil, içinde yaşayan, kenti etkileyen ve kentten etkilenen aktör olarak kendisi şekillendirmeyi talep etmektedir. Kent hakkını elde etmek için halk, kent üzerinde söz sahibi olmak istemekte ve mahalle düzeyinde çeşitli şekillerde örgütlenerek mücadelelerine devam etmektedir. Mahalleler düzeyinde örgütlenmelerin kentsel dönüşüm gibi uygulamalara karşı olarak yapılandığı görülmektedir. Kentsel dönüşüme karşı verilen mücadelelerde örgütlenme biçimleri inisiyatif, birlik, forum, platform, dernek şekillerinde ortaya çıkmaktadır. Mahalle dernekleri, mahalle düzeyindeki örgütlenmelerden biri olarak kentsel mücadelelerde etkin rol oynamaktadır. Bu çalışmada mahalle derneklerinin yerel düzeyde mahalleliye ne şekilde öncülük edebileceği ve mücadelelerin nasıl başarıya ulaştırılabileceği sorgulanmakta, mahalle derneklerinin bu kapsamda halkın karar alma süreçlerine katılımı üzerindeki etkisi Sarıyer Mahalle Dernekleri örneği ile araştırılmaktadır. Hukuki, siyasal ve toplumsal başarıları olan Sarıyer Mahalle Dernekleri halkın katılımına etkin bir şekilde katkı sağlamaktadır. Karar alma süreçlerine etkin katılım, mahalle düzeyinde aşağıdan yukarı bir örgütlenme modeli ile mahalle sakinlerinin öncülüğünde oluşturulan mahalle dernekleri ile gerçekleştirilebilmektedir. Halkın karar alma süreçlerine etkin katılımının mahalle dernekleri aracılığıyla sağlanması, halkın katılımını artıracağı gibi yerel demokrasinin de gelişmesine katkıda bulunacaktır.

Abstract:
In the context of the right to the city, having voice and producing solutions collectively on the area we live on in the city has been an important subject. Citizens has beginning advocating their rights collectively. Due to the change of individual's perception of space, urban social movements has been increased rapidly and individual whose perception of space consist of only home lived in has begun adopting and attaching importance to street and neighbourhood. It has being clearly seen that representative democracy has come to a dead end, that democracy has not been fully implemented, that centralization makes the solutions of problems delayed and that central and local governments cannot response efficiently and effectively to urban dwellers demands. Citizens demand to shape the city not as to demands of politicians or capitalists but themselves as they are actors who affect the city and being affected by the city. People ask having a voice on the city and they maintain their struggles by being organized in different ways at neighbourhood level for the purpose of getting the right to the city. It has being seen that the organizations at neighbourhood level have being structured against practices like urban renewal. Struggles against urban renewal has being organized in the forms of initiatives, unions, forums, platforms and associations. Neighbourhood associations have an active role in the urban struggles as organization at neighbourhood level. In this study it has been questioned how neighbourhood associations guide citizens at local level and how struggles can be made accomplished and it has been searched by the example of Sarıyer Neighbourhood Associations, how neighbourhood associations have an impact on public participation in decision making process. Sarıyer Neighbourhood Associations having many successes legally, politically and socially, contributes public participation effectively. Effective participation in decision making process could be achieved at the neighbourhood level, through neighbourhood associations which are formed led by neighbourhood residents with the bottom-up organization model. Providing effective public participation in decision making process by neighbourhood associations will increase participation of citizens and it will contribute to local democracy to be evolving.