Saldırganlık ve öfkeyi azaltma programı'nın ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinin saldırganlık ve öfke düzeyleri üzerindeki etkisi
The effect of aggression and anger reduce program (SOAP) on level of aggression and anger of middle school students
Yazar: FİLİZ GÜLTEKİN
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER VOLTAN ACAR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Saldırganlık = Aggressiveness ; Öfke = Anger ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmada, ilköğretim ikinci kademe (6, 7, 8. sınıf) öğrencilerinin saldırganlık ve öfke düzeylerini azaltmak amacıyla hazırlanan Saldırganlık ve Öfkeyi Azaltma Programı (SÖAP)'nın etkililiğini belirlemek amaçlanmıştır. Öğrencilerin saldırganlık düzeylerini belirlemek için geliştirilen ölçeğin geçerlilik ve güvenirlik çalışmaları Ankara'da çeşitli ilköğretim okullarındaki 1246 altı, yedi ve sekizinci sınıf öğrencisiyle yapılmıştır. SÖAP'ın etkililiğini belirlemek için deney, kontrol, plasebo gruplarındaki 27 öğrenci ile çalışılmıştır. Çalışmada deney grubuna SÖAP, plasebo grubuna ise mesleki rehberlik etkinlikleri uygulanmıştır. Kontrol grubuna ise herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Çalışmada öğrencilerin saldırganlık düzeylerini belirlemek için araştırmacı tarafından geliştirilen Saldırganlık Ölçeği; sürekli öfke ve öfke kontrolü düzeylerini belirlemek için ise Sürekli Öfke ve Öfke İfade Tarzı Ölçeği'nin Sürekli Öfke ve Öfke Kontrolü Alt Ölçekleri kullanılmıştır. Deney grubunun ön test-son test-izleme testi puan dağılımlarının karşılaştırılması Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi; deney, kontrol, plasebo gruplarının son test-izleme testi puanlarının karşılaştırılması ise Kruskal-Wallis H testi ile yapılmıştır. Araştırma sonucunda SÖAP'a katılan deney grubu öğrencilerinin saldırganlık ve sürekli öfke düzeylerindeki düşüşün anlamlı olmadığı görülmüştür. Deney grubu öğrencilerinin öfke kontrolü puanları program sonunda anlamlı bir artış göstermiş ve bu durum beş aylık izleme döneminde devam etmiştir. Deney, kontrol ve plasebo gruplarının son test-izleme testleri puan farkları arasında ise anlamlı bur farklılık bulunmamıştır. Araştırma bulguları, konu ile ilgili daha önce yapılmış araştırma bulguları ile birlikte tartışılıp yorumlanmıştır. Bu bulgular doğrultusunda saldırganlık ve öfkeyi azaltmaya yönelik yapılacak çalışmalara yönelik önerilerde bulunulmuştur.Anahtar Sözcükler: saldırganlık, öfke, öfke kontrolü, önleme programı, ilköğretim ikinci kademe öğrencileri, saldırganlık ölçeği

Abstract:
The purpose of this study, has been determinated effectiveness of the Aggression and Anger Reduce Program, which was prepared so as to middle school students? (6, 7, 8 th grade) level of aggression ad anger was reduce. The validity and reliability studies of the scale, which was developed in order to determination of students? level of aggression, were done with 1246 middle school students in varies middle schools of Ankara. Owing to determination of effectiveness of Aggression and Anger Reduce Program, it was worked with 27 students in experiment, control and placebo groups. In study, Aggression and Anger Reduce Program was applied on experiment group, occupational guidance activities were applied on placebo group. It was not be any intervention to control group. In this stduy, the Aggression Scale which was developed by researcher was used to determination of students?level of aggression. Also Trait Anger and Anger Control subscale of Trait Anger Expression Inventory was used to determination of studetns? level of trait anger and anger control. The comparison of pretest-posttest-fallow up test points of experiment group was done through Wilcoxon Signed Rank Test. Also the comparison of posttest-fallow up test points of experiment, control and placebo gruoups was done through the Kruskal-Wallis H test. The result of the study, the fall on level of aggression and trait anger of experiment group?s students, take part in Aggression and Anger Reduce Program, was not significant. In the end of program, the rise on anger control points of experiment group?s students was significant and this case kept going in five monthly fallow period. It was not a significant difference between posttest-fallow up test points of experiment, control and placebo groups. Findings were discussed in comparisons with these of previous studies. Implications of the findings for reduce of aggression and anger for future research were discussed.Key Words: aggression, anger, anger control, prevention program, middle school students, aggression scale.