Kapitalosen çağında sanat eğitimi
Art education in the capitalocene age
Yazar: ONUR ERTEN
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL TETİKÇİ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Güncel sanat = Contemporary art

Özet:
Kapitalosen önermesi öncelikli olarak Antroposen yani insan çağı olarak kabul görmüş
günümüz çağının içinde bulunduğu krizin, Kapitalizmin üretildiği alan olarak doğayı ve bu
duruma bağımlı olan doğanın bütün paydaşlarının sömürüldüğü girift bir etkileşim alanını işaret
eder. Söz konusu önerme sorunlarımızı tartıştığımız düalist çerçeveyi reddederek, sosyal
sorunlar ve ekolojik problemler olarak ayrıştırılmasının bir eleştirisini dile getirir. Kapitalizmin
toplumsal tahribatı sadece sosyal adaletsizlik çerçevesinde değerlendirilirken, ekolojik
sorunlarda kendi bünyesinde değerlendirilir. Ancak bu önermeye göre Kapitalizmin kar odaklı
üretim anlayışı toplumsal ve ekolojik bir tahribata aynı anda neden olmaktadır ve birini
diğerinden ayırarak söz konusu problemlerin çözümlerine ulaşılamayacağını dile getirmektedir.
Bu bağlamda neo-liberal politikaların eğitim ve sanat gibi sosyal pratikleri sömürmesi ile
kapitalizmin ucuz kaynak arayışı neticesinde ekolojiyi tahrip etme girişimleri farklı meseleler
değildir ve aksine döngüsel yapıda bir bütünü oluştururlar. Tarihi süreçler göz önünde
bulundurulduğunda doğanın dönüşümünü veya ekolojik yapının sorunlarını konuşmadan sanat
veya eğitim konuşulamaz. Çünkü biliyoruz ki doğa ile ilgili anlayışlarımız daima sanatı ve
eğitimi etkilemiştir. Bu bağlamda derinleşen ve etkisini günden güne daha sert bir biçimde
gösteren iklim krizinin çözümlerini üretmek için alan oluşturmak ve daha önemlisi söz konusu
iklim krizi gibi bir ekolojik problemin gelecekte de karşımıza çıkmaması adına sosyal tabanı
yeniden inşa etmek bağlamında eğitim ve sanatın iş birliği oldukça önemlidir. Post hümanist
bir döneme hazırlanan dünyanın, bugününü anlamaya çalışarak, günümüzün gelişmelerinin
gelecekte sosyal yapıları nasıl dönüştüreceği üzerine düşünerek sanat eğitiminin geleceğini
anlamak amaçlanmıştır. Böylelikle bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden kuram
oluşturma deseni tercih edilmiştir. Söz konusu çalışma da yazılı ve görsel veriler incelenerek
sanat eğitimin bağlantısal ilişkileri incelenerek tarihin birikimsel yapısını anlamaya çalışmak
amaçlanmıştır. Tüm bu veriler neticesinde sanat eğitimin mevcut yapısının geleceği
tartışılmıştır. Bu tartışmanın neticesinde sanat eğitimin yapısal değişikliğinin gerekli olduğu
sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçla birlikte sanat eğitimi yerine yaratıcılık alanları önermesi
getirilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Antroposen, Bağlantısal Bütünsellik, Ekolojik Sanat, Yeşil Paradigma,
Yeşil Pedagoji

Abstract:
The Capitalocene proposition primarily points to an intricate interaction area in which the
crisis of today's age, which is accepted as the Anthropocene, that is, the human age, and the
nature as the area where Capitalism is produced and all the stakeholders of the nature
dependent on this situation are exploited. The proposition in question rejects the dualist
framework in which we discuss our problems and expresses a critique of the division into
social problems and ecological problems. While the social destruction of capitalism is only
evaluated within the framework of social injustice, ecological problems are evaluated within
itself. However, according to this proposition, the profit-oriented production approach of
Capitalism causes social and ecological destruction at the same time, and it is stated that the
solutions of these problems cannot be reached by separating one from the other. In this
context, the exploitation of social practices such as education and art by neo-liberal policies
and the attempts of capitalism to destroy ecology as a result of the search for cheap resources
are not separate issues, but on the contrary, they form a whole in a cyclical structure.
Considering the historical processes, it is not possible to talk about art or education without
talking about the transformation of nature or the problems of ecological structure. Because we
know that our understanding of nature has always influenced art and education. In this
context, cooperation between education and art is very important in terms of creating a space
to produce solutions to the climate crisis, which is deepening and showing its impact more
severely, and more importantly, to rebuild the social base in order to prevent an ecological
problem such as the climate crisis in the future. It is aimed to understand the future of art
education by trying to understand the present of the world prepared for a post-humanist
period, by thinking about how today's developments will transform social structures in the
future. Thus, in this study, the theory building pattern, one of the qualitative research
methods, was preferred. In this study, it is aimed to try to understand the cumulative structure
of history by examining the relational relations of art education by examining written and
visual data. As a result of all these data, the future of the current structure of art education has
been discussed. As a result of this discussion, it was concluded that the structural change of
art education is necessary. With this result, the proposal of fields of creativity was introduced
instead of art education.

Keywords: Anthropocene, Connective Integrity, Ecological Art, Green Paradigm, Green
Pedagogy,