İlköğretim programlarının sürdürülebilir kalkınma hedefleri açısından, çevre eğitimi ve iklim değişikliği boyutunda incelenmesi
An examination of primary education programs in the dimensions of environmental education and climate change in the terms of sustainable development goals
Yazar: FATMA AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. AYHAN YILMAZ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNEM DİNÇOL ÖZGÜR
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Kimya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Sürdürülebilir kalkınma = Sustainable development ; Çevre = Environment ; Çevre eğitimi = Environmental education ; Çevre eğitimi = Environmental education ; İklim değişikliği = Climate change ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Bu çalışmada Milli Eğitim Bakanlığının (MEB), Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı (TTKB) tarafından 19.01.2018 tarihli ve 11 sayılı kararıyla kabul edilen 2018-2019 eğitim-öğretim yılından itibaren uygulanan ilköğretim programlarının iklim değişikliği ve sürdürülebilir çevre eğitimi açısından incelenmesi ve ilköğretim programlarının Birleşmiş Milletler (BM) 2030 sürdürülebilir kalkınma hedefleri ile ne kadar uyumlu olduğunun ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Çalışmada doküman inceleme yöntemi kullanılmıştır. 2018-2019 İlköğretim programlarının incelenmesi ile ulaşılan veriler, içerik analizine tabi tutulmuştur. Öğrencilere okutulacak zorunlu dersler incelendiğinde, sürdürülebilir çevre eğitimi adı altında bir derse rastlanmamıştır. Ancak zorunlu derslerden Hayat Bilgisi, Fen Bilimleri ve Sosyal Bilgiler derslerinde farklı ünite ve öğrenme alanları içerisinde iklim değişikliği ve sürdürülebilir çevre eğitimine ilişkin özel amaçlar, beceriler, değerler ve kazanımlarda yer aldığı belirlenmiştir. Hayat bilgisi dersindeki öğrenci kazanımları incelendiğinde, 1. sınıf düzeyinde %18,87 oranında,  2. sınıf düzeyinde %22,0 oranında, 3. sınıf düzeyinde ise %20,0 oranında, Fen Bilimleri dersine ait kazanımlar incelendiğinde ise 3. sınıf düzeyinde %41,67 oranında, 4. sınıf düzeyinde %32,61 oranında, 5. sınıf düzeyinde %22,22 oranında, 6. sınıf düzeyinde %8,47 oranında, 7. sınıf düzeyinde %11,94 oranında, 8. sınıf düzeyinde %32,79 oranında, Sosyal Bilgiler dersine ait kazanımlar incelendiğinde ise 4. sınıf düzeyinde %24,24 oranında, 5. sınıf düzeyinde %18,18 oranında, 6. sınıf düzeyinde %8,82 oranında, 7. sınıf düzeyinde %6,45 oranında sürdürülebilir çevre eğitimi içerikli kazanım olduğu belirlenmiştir. 2018-2019 öğretim programları, BM 2030 sürdürülebilir kalkınma hedefleri açısından incelendiğinde ise; zorunlu derslerden Hayat Bilgisi, Fen Bilimleri, Sosyal Bilgiler, İnkılâp Tarihi ve Atatürkçülük derslerinin bazı kazanımlarının, bazı sürdürülebilir kalkınma hedefleri ile uyumlu olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The study will analyze 2018-2019 primary education programs in terms of climate change and sustainable environmental education and will try to reveal how well they meet UNDP 2030 sustainable development objectives. Document analysis method was used in the study. Data have been subjected to content analysis. When compulsory courses to be taught to the students were examined, a course called sustainable environmental education was not found. However, it is determined that courses related to climate change and sustainable environment education take place in special objectives, skills, values and achievements in different units and learning areas in Life Science, Science and Social Studies courses. When student achievements in life science course were examined, it was determined that acquisition content about sustainable environmental education was 18,87% at the first grade level, 22,0% at the second grade level and 20,0% at the third grade level, the rate of this content in Science courses was 41,67% in the 3rd grade, 32,61% in the 4th grades, 22,22% in the 5th grade, 8,47% for 6th grades, 11,94% for 7th grades and 32,79%for 8th grades, when relevant acquisitions for Social Sciences class were analyzed, rate was 24,24% for 4th grades, 18,18% for 5th grades, 8,82% for 6th grades, 6,45% for 7th grades. When 2018-2019 curriculum is examined in terms of UNDP's 2030 sustainable development objectives; it has been determined that some of the achievements of Life Sciences, Science, Social Studies, History of Turkish Revolution and Kemalism courses are compatible with some sustainable development objectives.