65 yaş üstü pnömoni tanısıyla yatan hastalarda sarkopeni ve malnütrisyon 1 yıllık mortaliteye etkisi
The effect of sarcopenia and malnutrition on 1-year mortality in patients with over 65 years of pneumonia diagnosis
Yazar: İPEK BİLGE ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. YÜCEL ARMAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Geriatri = Geriatrics ; Kas distrofileri = Muscular dystrophies ; Malnütrisyon = Malnutrition ; Mortalite = Mortality ; Pnömoni = Pneumonia ; Yatan hastalar = Inpatients ; Yaşlılar = Aged

Özet:
AMAÇ: 65 yaş üstü pnömoni tanısıyla yatan hastalarda sarkopeni ve malnütrisyonun
1 yıllık mortaliteye etkisini tespit etmek.
GEREÇ VE YÖNTEM: 08.10.2018-09.10.2019 tarihleri arasında SBÜ Prof. Dr.
Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi İç Hastalıkları Kliniği'nde pnömoni nedeniyle
yatırılarak takip edilen 65 yaş üstü hastalar çalışmaya dahil edildi. Malignitesi olan
hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Mini Nütrisyon Analizi (MNA) ile malnütrisyon;
SARC-F anketi ile sarkopeni taraması, el kavrama kuvveti değerlendirmesi ile kas
gücü, biyoelektrik impedans analizi (BIA) ile kas kütlesi ve 3 metre yürüme testi ile
fiziksel performans değerlendirildi. Çalışmadaki hastalar SARC-F tarama testi ve el
kavrama kuvveti değerlendirmesi ile sarkopenik olan ve olmayan; 3 metre yürüme
testi ile hafif sarkopenik, orta derece sarkopenik ve şiddetli sarkopenik olan; MNA
ile de normal beslenen, malnütrisyon riski altında olan ve malnütrisyonu olan hasta
grupları olarak ayrıldı. Tüm hastalar 1 yıl boyunca takip edilerek 1 ay, 3 ay, 6 ay ve 1
yıllık mortalite durumları kaydedildi.
BULGULAR: Çalışmaya 08.10.2018-09.10.2019 tarihleri arasında pnömoni
nedeniyle yatırılarak takip edilen 105 hasta dahil edildi. Hastaların 55'i (%52,4)
kadın ve 50'si (%47,6) erkek hastalardan oluşmakta olup genel yaş ortalaması
78,15±6,9 olarak bulundu. Yapılan regresyon analizlerinde SARC-F ile sarkopenisi
saptanan hastaların pnömoni sonrası 1 yıllık mortalite riskinde, sarkopenisi
olmayanlara göre 5,2 kat artış saptandı (p:0,026). El kavrama kuvveti
değerlendirmesine göre sarkopenisi olan hastaların pnömoni sonrası 1 yıllık mortalite
riskinde de, sarkopenisi olmayanlara göre artış vardı (OR:4,57, p:0,066). Ayrıca
yürüyemeyen hastaların (şiddetli sarkopeni) pnömoni sonrası 1 yıllık mortalite
riskinde, normal yürüyebilen hastalara göre (sarkopenisi olmayan veya hafif
sarkopenik) 5,7 kat artış bulundu (p:0,007). Malnütrisyonu bulunan hastalarda
pnömoni sonrası 1 yıllık mortalite riskinde 3,9 kat (p:0,021) artış vardı. Pnömoniye
bağlı ölümlerde ise; enfeksiyon sırasında şiddetli sarkopenisi olan ve/veya
malnutrisyonu olan hastalarda ölüm oranları (hastanede veya YBÜ'de) anlamlı
olarak artmış bulundu.
SONUÇ: Sarkopeni ve malnütrisyon, enfeksiyonlara eğilimi artırıp pnömoni
gelişimini; bu sebepten olan yatışların süresini ve mortaliteyi artırmaktadır. Ayrıca,
65 yaş üzeri pnömoni nedeniyle yatan hastaların sarkopeni ve/veya malnütrisyon
varlığı ile 1 yıllık mortalite riski arasında güçlü bir ilişki vardır. Bu nedenle özellikle
65 yaş üzeri hastalarda, mevcut akut veya kronik hastalıkların yanında; yaşam
kalitesini düşüren, morbidite ve mortaliteyi arttıran sarkopeni ve malnütrisyon
durumlarının erken tespit edilip, iyi bir şekilde yönetilmesi oldukça önemlidir.

ANAHTAR KELİMELER: Sarkopeni, Malnütrisyon, Mortalite

Abstract:
OBJECTIVE: To determine the effect of sarcopenia and malnutrition on 1 year
mortality in patients over 65 years of age diagnosed with pneumonia.
MATERIAL AND METHOD: Patients over 65 years old who were hospitalized in
SBÜ Prof. Dr. Cemil Taşçıoğlu City Hospital Internal Medicine Clinic between
08.10.2018-09.10.2019 due to pneumonia were included in the study. Patients with
malignancy were excluded from the study. Malnutrition was evaluated by Mini
Nutrition Analysis (MNA); Sarcopenia screening was evaluated with the SARC-F
questionnaire, muscle strength was evaluated by hand grip strength assessment,
muscle mass was evaluated by bioelectrical impedance analysis (BIA) and physical
performance was evaluated by a 3 meter walking test. Patients in the study were
divided into groups of patients with and without sarcopenia by the SARC-F screening
test and hand grip strength assessment; mild sarcopenic, moderate sarcopenic and
severe sarcopenic with 3 meter walking test; normally fed, at risk of malnutrition and
malnutrition with MNA. All patients were followed up for 1 year, and mortality status
was recorded for 1 month, 3 months, 6 months and 1 year.
RESULTS: 105 patients who were hospitalized and followed up due to pneumonia
between 08.10.2018-09.10.2019 were included in the study. 55 (52.4%) of the patients
were female and 50 (47.6%) were male, with an overall age of 78.15 ± 6.9. In
regression analysis, it was found that the 1-year mortality risk of patients with
sarcopenia with SARC-F was 5.2-fold higher than those without sarcopenia (p: 0.026).
According to the hand grip strength assessment, patients with sarcopenia also had an
increase in the 1-year mortality risk compared to those without sarcopenia (OR: 4.57,
p: 0.066). In addition, patients who could not walk (severe sarcopenia) had a 5.7-fold
increase in the 1-year mortality risk compared to patients who can walk normally
(without sarcopenia or mild sarcopenic) (p: 0.007). Patients with malnutrition had a
3.9-fold (p: 0.021) increase in the 1-year mortality risk. In addition, there was an
increase in the mortality risks and hospitalization periods of 1 month, 3 months and 6
months according to sarcopenia and nutritional status.
CONCLUSION: Sarkopenia and malnutrition increase the risk of enfections and so
pneumonia, and therefore the lenght of hospital stays and mortality.
In addition there is a strong correlation with the one year mortality risks of the
inpatients over 65 yeas old with pneumonia and having sarcopenia and
malnutrition. Because of that especially for the patients over 65 years old its important
to early identify and manage the situations of sarcopenia and malnutrition that
accompany the certain acute and chronic diseases of that patients.
KEY WORDS: Sarcopenia, Malnutrition, Mortality