Soğuk savaş sonrasında hegemonyanın yeniden inşası
Remaking of hegemony after the cold war
Yazar: TAYLAN URBAY
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ASLIHAN AYKAÇ YANARDAĞ
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Güç dengesi = Power balance ; Güç ilişkileri = Power relations ; Hegemonya = Hegemony ; Soğuk Savaş sonrası = After the Cold War ; Soğuk savaş = Cold war ; Yeniden yapılanma = Restructuring

Özet:
1991'de çift-kutuplu dünya sisteminin sona ermesi; yeni güvenlik problemleri ortaya çıkarmıştır. Ardından, 2000'li yıllarda meydana gelen; 9/11, Irak ve Afganistan işgalleri, 2008 finansal krizi gibi sarsıcı gelişmeler, 1990'lara damgasını vuran küreselleşme olgusunun yarattığı iyimserliği hızla ortadan kaldırmıştır. Bu yeni dönem, askeri gücün ve küresel ekonomik sorunların ön plana çıktığı bir seyir izlemiştir. Böylelikle, 1991 sonrasında dünya sistemi içinde kalıcı bir istikrarsızlık ve belirsizlik ortamı yerleşmiştir.Gerçekte, dünya sistemi içinde 1970'lerden itibaren görülen çok-kutuplulaşma, ABD'nin 1880'lerde başlayan hegemonik çevrimin son evresine girdiğinin işaretidir. Çok-kutuplulaşma, Almanya ve Japonya gibi büyük güçlerin yarattıkları ekonomik bölgeselleşmeler şeklinde kendini göstermiştir. Hegemonyanın teknik tanımına göre, bir hegemonik gücün varlığı işlevsel açıdan dünya üzerinde görece kalıcı bir istikrarın yaratılması ve sürdürülmesinde büyük önem taşımaktadır. Böylece, Soğuk Savaş'ın sona ermesinden itibaren ortaya çıkan belirsizlik, bir küresel ABD hegemonyasına değil, ABD'nin ardından ortaya çıkması muhtemel yeni bir hegemonyaya doğru geçiş ortamına işaret etmektedir. 16. Yüzyıl'dan itibaren şekillenen "modern dünya sistemi"nin yapısal özellikleri dikkate alındığında söz konusu gelişme olağandır .Bu bağlamda, siyasal düzeyde Realizm'in içindeki güç geçişi yaklaşımları, ekonomik düzeyde de Neo-Realist hegemonya teorisi, mevcut dünya sisteminin yakın geçmiş ve geleceğini değerlendirmede önemli bir işleve sahiptir. Soğuk Savaş sonrasında dünyada görülen yeni ve güçlü ekonomik bölgeselleşme eğilimleri, yeni kutuplara ve potansiyel yeni hegemonik yapılara zemin hazırlamıştır. Kutupların son hegemon ABD ile birlikte başta ekonomik ve askeri güç olmak üzere hegemonik güç yoğunlaşması göstergelerine göre değerlendirilmesi, bir hegemonik geçiş olasılığı bulunup bulunmadığına dair aydınlatıcıdır. Bu çalışmada, yeni bir hegemonik gücün doğup doğmadığının tarihsel süreç ve niceliksel ölçütler üzerinden saptanması hedeflemektedir.Anahtar Kelimeler: Hegemonya, Çok-kutupluluk, Hegemonik Güç, Güç Geçişi,Hegemonik İstikrar, Modern Dünya Sistemi.

Abstract:
The end of the bi-polar world system in 1991 led to new security problems. Following events such as 9/11, Iraq and Afghanistan invasions, 2008 financial crisis during 2000?s, rapidly erased the optimism led by "globalism" that marked the 1990?s. This new era has been characterized by the ascendance of military power and global economic problems. All in all, a permanent uncertainity and unstability environment settled in the world system after 1991.In reality, the multipolarity observed in the world system since 1970?s had been a signal that the USA entered the last phase of its hegemonic cycle. Multi-polarity was presented by economic regionalism grounds created by big powers as Germany and Japan. According to the technical definition of hegemony, existence of a hegemonic power is functionally of great importance in creation and maintenance of a relatively permanent stability in the world system. Therefore, the uncertainity appeared after the end of the Cold war is an indication of a transition environment to a new hegemony, probable to emerge after the USA. This is normal regarding the structural features of the modern world system that was shaped from the beginning of the 16th Century.Power transition aprroaches in Realism at political and Neo-Realist Hegemony Theory at economic level has crucial functions to evaluate the near past and future of the existing world system in this context. Tendencies to create brand new and powerful economic regionalisms after the Cold War, constituted a ground for new poles and potential hegemonic structures to emerge. Comparing the poles with the last hegemon USA, firstly according to economic and military power, and to the hegemonic power concentration indicators in general, is enlightening as for the existence of a possibility of a hegemonic transition. In this study it is aimed to determine a new hegemonic power emerges or not via the historical process and quantitative measures.Key Words: Hegemony, Multi-polarity, Hegemonic Power, Power Transition, Modern World System.