Okul öncesi çocukların duygu ifade etme becerilerinde mizaç özellikleri ve ebeveyn tutumlarının rolü
The role of tempemental characteristics and parental attitudes in preschool children's emotion expression skills
Yazar: NAZLICAN KILIÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGU TAŞFİLİZ
Altınbaş Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okul öncesi yaş grubunda mizaç özellikleri ve ebeveyn tutumları ile duygu ifade etme becerileri arasında ilişkiyi incelemektir. Araştırma örneklemini üç ve altı yaş arasında çocuğu olan 249 ebeveyn (205 öz anne, 44 öz baba) oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında katılımcılara çevrim içi anketler yolu ile ulaşılmıştır. Veri toplama araçları ise çocukların ve ebeveynlerin demografik bilgilerini almak üzere araştırmacı tarafından hazırlanan "Sosyodemografik Bilgi Veri Formu", çocukların mizaç özelliklerini ölçümlemek üzere "Çocuk Davranış Anketi (CBQ)", ebeveynlerinin tutumlarını ölçmek üzere "Ebeveyn Tutum Ölçeği (ETÖ)" ve çocukların duygu ifade etme becerilerini ölçmek üzere yine araştırmacı tarafından hazırlanan "Çocuklarda Duygu İfadesi Ölçeği" uygulanmıştır. Mizaç farklılıklarının ve ebeveyn tutumlarının çocukların duygu ifade etme becerisi ile ilişkisini incelemek için regresyon analizleri uygulanmıştır. Araştırma sonucunda ebeveyn tutumlarından biri olan demokratik tutumun olumlu ve olumsuz tüm duyguların ifade edilmesiyle pozitif yönde ilişkili olduğu görülmüştür. Bunun yanında, algısal hassasiyet mizaç özelliğine sahip çocukların olumlu ve olumsuz duyguları ifade becerisinin daha yüksek olduğu, düşük tepki ve yatıştırılabilirlik mizaç özelliğine sahip olan çocukların ise olumlu duygularda ve kaygı duygusunda ifade becerisinin daha yüksek olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the role of child temperament characteristics and parental attitudes on emotion expression skills among preschool children. The research sample consists of 249 parents (205 biological mothers, 44 biological fathers) with children aged between three to six. Within the scope of the research, the participants were reached through online surveys. Data collection tools were "Sociodemographic Information Form" prepared by the researcher to collect demographic information of children and parents, "Child Behavior Questionnaire (CBQ)" to measure temperamental characteristics of the children, "Parental Attitude Scale"  to measure the parents' attitudes and "Child Emotional Expression Scale", which was also prepared by the researcher, to measure emotion expression skills of children. Regression analyses were applied to examine the role of child temperament and parental attitudes on children's emotion expression skills. The results of this study showed that the democratic attitude, which is one of the parental attitudes, is related to higher expression of both positive and negative emotions. In addition, it has been seen that those children with higher perceptual sensitivity temperament express higher positive and negative emotions, while children with low reactivity and high soothability temperament were observed to have greater skills to express positive emotions and feelings of anxiety.