Hemodiyalize giren ve girmeyen kronik böbrek hastalarının depresyon ve anksiyete düzeylerinin karşılaştırılması
The comparison of anxiety and depression levels of the hemodialysis and non dialysis groups of the chronic kidney failure patients
Yazar: GÜLÇİN BAKTIROĞLU
Danışman: PROF. DR. İLHAN YARGIÇ
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Bölümü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Depresyon = Depression ; Hastalar = Patients ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Kronik böbrek hastalığı ve hemodiyaliz tedavisi, hastaların psikolojik durumlarını önemli ölçüde etkileyen süreçlerdir. Bu alanda çok sayıda çalışma yapılmıştır. Ancak birbirinin devamı olan bu iki durumun birbiriyle karşılaştırılması üzerinde yapılan çalışmalar sınırlıdır.Bu araştırmanın amacı; hemodiyaliz hastaları, hemodiyalize girmeyen 3., 4. ve 5. evre kronik böbrek hastaları ve kronik bir hastalığı bulunmayan sağlıklı kontrol grubunu depresyon, anksiyete, yaşam kalitesi ve beden imajı algısı açısından karşılaştırmaktır.Araştırmanın örneklemini İstanbul'da iki özel sağlık kuruluşundan takipli 50 hemodiyaliz hastası, İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bölümü nefroloji polikliniğine başvuran 3., 4. ve 5. evre 50 kronik böbrek hastası ve kronik hastalığı bulunmayan 50 sağlıklı kişi oluşturmaktadır.Araştırmanın veri toplama araçları, ?Demografik Bilgi Formu?, ?Beck Depresyon Ölçeği?, ?Beck Anksiyete Ölçeği?, ?KF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği? ve ?Vücut Algısı Ölçeği?dir. Verilerin analizinde, betimsel istatistikler, tek yönlü varyans analizi, bağımsız iki örneklem t testi ve korelasyon analizi teknikleri kullanılmıştır.Bu çalışmada, hemodiyaliz hastaları ve hemodiyalize girmeyen 3., 4. ve 5. evre kronik böbrek hastalarının depresyon, anksiyete düzeylerinin ve beden imajı algısından duydukları rahatsızlığın sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek, yaşam kalitelerinin ise anlamı olarak düşük olduğu bulunmuştur. Ayrıca hemodiyaliz hastalarının depresyon ve anksiyete düzeylerinin hemodiyalize girmeyen 3., 4. ve 5. evre kronik böbrek hastalarınınkinden anlamlı olarak düşük yaşam kalitesi alt ölçeklerinden ağrı, enerji ve zihinsel sağlık ortalama puanları anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. Yaşam kalitesinin ağrı, enerji ve zihinsel sağlık boyutları hemodiyaliz hastalarında hemodiyalize girmeyen kronik böbrek hastalarından daha iyi düzeydedir.Bu araştırmadan elde edilen bulgular hemodiyalize girmeyen kronik böbrek hastalarının psikolojik sorunlarının hemodiyaliz hastalarından daha fazla olduğunu göstermekte ve bu hastaların ilerleyici bir kronik hastalık yaşantısının getirdiği zorluklar ile baş edebilmeleri, diyaliz tedavisi ile ilgili bilgilendirilmeleri adına psikolojik destek programlarının gereğine işaret etmektedir.

Abstract:
Chronic kidney disease and hemodialysis treatment are processes that significantly affect the psychological status of patients. Many studies have been made in this field. However, these two cases is the continuation of each other to compare with each other on the study done is limited.The sample was composed of 50 hemodialysis patients who were applied to two private health institution, 50 non-dialysis 3., 4. and 5th stage chronic kidney disease patients applied to Istanbul University Istanbul Medical Faculty Nephrology Department of nephrology outpatient clinic and 50 people do not have a chronic disease.The aim of this study is to compare depression, anxiety, quality of life and body image perception variables between hemodialysis, non-dialysis 3., 4. and 5th stage chronic kidney disease patients and healty control group.The data of the study was collected by ?Demographical Information Form?, ?Beck Depression Inventory?, ?Beck Anxiety Inventory?, ?SF-36 Quality of Life Scale? and ?Body Cathexis Scale?. Descriptive statistics, one way anova, independent samples t test and correlation analysis were used to analyze the data.In this study, the results indicated that hemodialysis and non-dialysis 3., 4. and 5th stage chronic kidney disease patients? depression, anxiety levels and negative body image perceptions is significantly higher, quality life is significantly lower than healty control group. Moreover hemodialysis patients? depression and anxiety levels is significantly lower, the quality of life subscales; bodily pain, vitalite and mental health scores is significantly higher than non-dialysis 3., 4. and 5th stage chronic kidney disease patients?. Hemodialysis patients? quality of life components; bodily pain, vitalite and mental health is better than non-dialysis 3., 4. and 5th stage chronic kidney disease patients?.The findings of this study shows that non-dialysis chronic kidney disease patients? psychological problems much more than hemodialysis patients?, in these patients psychological support programs are necessary for coping challenges of a progressive chronic disease life and informing about dialysis treatment.