Türk hukukunda iş ortaklıkları ve vergilendirilmesi
Taxation of business partnerships under Turkish law
Yazar: ALPER UZUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZAFER ERTUNÇ ŞİRİN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Mali Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law ; Maliye = Finance
Dizin: Mali hukuk = Fiscal law ; Ortak girişimler = Joint ventures ; Türk hukuku = Turkish law ; Türk vergi sistemi = Turkish tax system ; Vergilendirme = Taxation

Özet:
İş ortaklıkları, yapı itibariyle ortak girişimin –bilinen yaygın adı ile "Joint Venture"ların- sözleşmeye dayalı özel bir türüdür. Ticari hayatımızda gitgide yaygınlaşan ve özellikle günümüzde büyük çaplı devlet projelerinde ve yapı sektöründe karşılaşmakta olduğumuz iş ortaklıkları, hem hukuki niteliği hem de vergilendirme esasları açısından özel bir konumda yer almaktadır.
İş ortaklıkları, Kurumlar Vergisi Kanunu'nda kurumlar arasında sayılmış ve ekonomik ve hukuksal yönden bağımsız birden fazla gerçek veya tüzel kişinin belirli bir işin ifasını iş sahibine karşı her biri işin tamamından sorumlu olmak üzere üstlenerek gerçekleştirmek amacıyla bir sözleşme ilişkisi çerçevesinde bir araya gelmeleriyle oluşan bir ortaklık yapısıdır. İş ortaklığının karakteristik vasfı, ortakların iş sahibine karşı işin tamamından sorumlu olmayı üstlenmeleri ve geçici nitelikte olmalarıdır. Ayrıca tüzel kişilikleri bulunmadığından dolayı hukuken adi ortaklık statüsündelerdir. 
İş ortaklıkları, kolayca kurulabilmesi ve geçici nitelikte ortaklıklar olması nedeniyle tercih edilmektedir. Kurumlar vergisi mükellefiyetlerinin ihtiyari oluşu nedeniyle dilendiği takdirde adi ortaklık olarak da vergilendirilebiliyor olmalarından dolayı, bir işin ifası için bir araya gelen teşebbüslerin ayrı bir tüzel kişilik meydana getirmeden de ortaklık kurmasına olanak sağlamaktadır. Kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis eden iş ortaklıklarının kazançları, iş ortaklığı nezdinde kurumlar vergisi esaslarına göre vergilendirilip, hesapların ayrı tutulması nedeniyle kontrol ve denetim imkânı da sunması nedeniyle avantajlar sunsa da iş ortaklığının zarar etmesi halinde ortakların bu zararı mahsup edemiyor oluşu dezavantaj yaratmaktadır. Nitekim adi ortaklıkların vergilendirilmelerinde, ortaklığın zarar etmesi halinde ortakların bu zararı mahsup etmesi mümkündür.
İşbu tez çalışması ile vergi hukuku anlamında özel bir konumda bulunan iş ortaklıklarının özellikleri, hukuki yapısı, neden tercih edildiği, iş ortaklıklarının vergi mükellefiyeti, kurumlar vergisi mükellefiyeti tesis edilmesinin avantajları ve dezavantajları ile iş ortaklıklarına ilişkin uygulamada karşılaşılan sorunlar ele alınmaktadır.

Abstract:
Business partnerships can be categorized under contractual joint ventures, pursuant to their legal characteristics. Becoming widespread in our commercial life and encountered particularly in major public construction projects, business partnerships have a particular position in terms of taxation.
Business partnerships are defined as a partnership established by more than one real person or legal entity economically and legally independent from each other in scope of a contract in order to perform a certain construction work, each partner being liable for the whole work to the employer. Business partnerships are classified as ordinary partnerships since they have no legal personality. Characteristic difference of the business partnership is that each partner undertakes the whole work to the employer.
Business partnerships are preferable since they can be established practically and they are temporary partnerships. The enterprises that come together to conduct a business may prefer business partnerships despite establishing a company with a legal entity, since corporate tax liability of business partnerships is optional, and they can be taxed as an ordinary partnership. Although being taxed in accordance with the corporate tax principles, providing control and audit opportunities since the accounts of the partnership are being kept separately are advantages of establishing corporate tax liability, there is a disadvantage that the partners cannot write off the loss in case the business partnership makes a loss. As a matter of fact, in the taxation of ordinary partnerships, it is possible for the partners to write off the loss if the partnership makes a loss.

This study first discusses the legal structure and tax liabilities of business partnerships, analyses the advantages and disadvantages of business partnerships as being a corporate tax payer, subsequently examines the problems that occurs in practice.