İnsülin direnci olan kişilerde aralıklı oruç ve eliminasyon diyetinin bazı kan parametreleri üzerindeki etkisinin araştırılması
Research of the effect of intermittent fasting and elimination diet on some blood parameters in people with insulin resistance
Yazar: BÜŞRA TOYGA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CEYDA OKUDU
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
İnsülin direnci, insülinin kan şekerini düşürmede daha az etkili hale
gelmesidir. İnsülin direnci kardiyovasküler hastalık, erken ölüm, kanser, demans gibi hastalıklarda önemli rol oynamaktadır. Sağlıklı populasyonda %25 oranında insülin direnci görülmektedir. Genetik özelliklerin yanı sıra; hareketsiz yaşam tarzı ve beslenme alışkanlığı insülin direncinde ciddi önem taşır. Bu çalışma insülin direnci olan bireylerin güncel diyet yaklaşımı olan aralıklı oruç ve eliminasyon diyeti birlikte uygulandığında bazı kan parametrelerinin değişimini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışmaya özel bir endokrinoloji kliniğine tedavi olmak amacıyla gelen 30 yaş ve üzerinde olup insülin direnci olan 52 hasta ile kontrol grubu olarak dahil edilen ve insülin direnci olmayan 30 yaş ve üzeri 30 hasta olmak
üzere toplam 82 kişi dahil edilmiştir. Çalışmadaki kadın katılımcı oranı %41.46 iken erkek katılımcı oranı %58,54 olarak belirlendi. Çalışma prospektif olarak planlamıştır. Bu çalışma için klinikte kayıt altına alınmış olan hasta dosyaları ile tedavi olmak için kliniğe gelirken halihazırda yaptırmış oldukları tahlilleri
incelenmiştir ve hastaların sosyodemografik durumları, kilo, boy, açlık kan şekeri, insülin, HOMA - IR gibi insülin direncine ait bulgular ile LDL, HDL ve trigliserit gibi kan lipitlerine dair bulgular alındı. Aynı zamanda ALT, AST ve GGT değerleri incelendi. Hastaların tümüne 6 haftalık süre boyunca eliminasyon diyeti ve aralıklı oruç diyetini beraber uygulamaları sağlandı. Hastalara 'Bireylerin Genel Özellikleri Anket Formu' uygulandı. Diyet müdahalesi öncesinde ve sonrasındaki laboratuvar bulguları kaydedildi. Paired sample t-testi sonuçlarına göre, insülin direnci olan ve olmayan tüm hastalar için değerlendirilen tüm laboratuvar bulgularının başlangıç ve diyet sonrası sonuçlarında anlamlı bir fark mevcuttur (p<0,05). Beraberinde insülin direncine sahip hastalarda tüm laboratuvar bulgusu ortalamalarının diyet sonrası olumlu yönde düştüğü tespit edildi. Çalışma sonucunda aralıklı oruç ve eliminasyon diyetlerinin insülin direnci olan hastalar için etkili bir diyet tedavisi olduğu görülmekte olup insülin direnci olan hastalarda beslenme ve diyet uzmanları tarafından uygulanmasının ve benimsenmesinin önemli olduğu vurgulanmalıdır.

Abstract:
Insulin resistance occurs in which insulin does not work as well to reduce blood sugar levels. A number of illnesses, including dementia, cancer, cardiovascular disease, and early mortality, are significantly influenced by insulin resistance In 25% of the healthy population, insulin resistance is observed. In addition to genetic characteristics; sedentary lifestyle and dietary habits are of great importance in insulin resistance. This study was carried out to examine the changes in some blood parameters when the current diet approach, intermittent fasting and elimination diet, is applied in individuals with insulin resistance. In total, 82 persons participated in
this study, comprising 30 patients 30 years or above the age of 30 without insulin resistance and 52 patients 30 years or above the age of 30 who applied to a private endocrinology clinic and were diagnosed with insulin resistance. Laboratory results were noted both before and after dietary modification. While the rate of female participants in the study was 41.46%, the rate of male participants was 58.54%. The study was planned prospectively. The files and analysis data recorded in the clinical
information processing system were examined and study results were obtained in the patients' socioeconomic status, findings regarding insulin resistance parameters like weight, height, rapid glucose levels, insulin, HOMA-IR and blood lipids including LDL, HDL and triglycerides. In addition, values for ALT, AST and GGT have been analysed. All patients were allowed to apply an elimination diet and an intermittent fasting diet together for a period of 6 weeks. The patients were given the General Characteristics of Individuals Questionnaire Form; According to the outcomes of a paired sample t-test, a significant difference between the baseline and
post-diet results of every laboratory finding assessed for both individuals with and without insulin resistance was discovered (p<0.05). Also, it is seen that the average of all laboratory findings in patients with insulin resistance decreased positively after the diet. In conclusion of study, intermittent fasting and elimination diets appear to be an effective dietary therapy for patients with insulin resistance. It should also be pointed out that the implementation of and use by nutrition and diet experts in patients with insulin resistance is important.