Okul yöneticilerinin değişim eğilimleri ile kriz yönetme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between school administrators' tendencies of change and management skills of crisis
Yazar: ELİF ÇAKI
Danışman: DOÇ. DR. ESEN SUCUOĞLU
Yakın Doğu Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değişim = Change ; Değişime hazır bulunuşluk = Readiness for change ; Kriz yönetimi = Crisis management ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Yönetim becerileri = Management skills ; Yönetsel beceri = Managerial skill ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmanın amacı okul yöneticilerinin değişim eğilimleri ile kriz yönetme
becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Artık yaşadığımız çağda ulaşım ve
iletişim büyük bir hızla gelişmektedir. Bunun sonucunda pek çok bilgi bilgisayar ve
internet aracılığıyla dünyanın her yerine taşınabilmektedir. İnternet ve bilgisayarların
kullanım oranlarının artmasıyla yaşadığımız dünyayı kişiler, kurumlar ve
uluslararasındaki ilişki karmaşıklaşmıştır. Bu durum dünya genelinde kriz
ortamlarının oluşmasına neden olmuştur (Marşap, 2009:398). Karşılaştığımız bu
gelişmeler ve kaçınılmaz değişime ayak uydurmak için değişimi yönetme süreci ''
problemleri acil bir şekilde çözme, tecrübe edinerek öğrenme, değişen şartlara adapte
olma ve her zamankinden daha fazla yeterli olabilme '' durumuna dönüşmüştür
(Balcı, 2000, s.56). Charles Darwin'in ( Şenel, 2001, s. 16) hayatta kalan türler
değişime en çok ayak uydurabilen türlerdir diyerek durumu çok iyi bir biçimde
anlatmıştır.
Bu araştırma K.K.T.C' de 2020-2021 eğitim öğretim yılında devlet
ortaöğretim alanında görev yapan 108 okul yöneticisi ile yapılmıştır. K.K.TC.
sınırları içinde bulunan beş ilçe ( Lefkoşa, Gazimağusa, Lefke, Girne, Güzelyurt) de
yer alan orta ve liselerde görev yapan okul yöneticileri araştırma kapsamına
alınmıştır.
Bu çalışma nicel araştırma tekniklerinden ilişkisel tarama modeli kullanılarak okul
yöneticilerinin değişim eğilimlerini belirlemek için Akbaba Altun ve Büyüköztürk
(2011) tarafından geliştirilen 4 alt boyutu olan 41 maddelik oluşan beşli Likert
tipinde derecelendirilen Değişim Eğilimleri Ölçeği, Nükhet Sayın tarafından
geliştirilen 6 alt boyutu olan 45 madden oluşan beşli Likert tipinde derecelendirilmiş
5
Kriz Yönetimi Ölçeği ve araştırmacı tarafından hazırlanılan demografik özellikler
için, Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır.
Bu çalışmaya katılan okul yöneticilerinden elde edilen bilgiler Package for
Social Sciences (SPSS) 24 veri analizi programına göre analiz edilmiştir.
Araştırmadan çıkan sonuçlara göre Değişim Eğilimleri Ölçeği geneli ve alt
boyutları arasında yaş, cinsiyet ,eğitim ,kıdem yılı ve okulda bulunduğu görev süresi
değişkenlerine göre incelendiğinde yaş ,cinsiyet, eğitim ve kıdem yılı arasında
anlamlı bir fark bulunmuştur. Kriz Yönetimi Ölçeği geneli ve alt boyutları arasında
ise yaş, cinsiyet ve kıdem yılı değişkenleri arasında anlamlı bir fark elde edilmiştir.
Çalışmadan elde edilen verilere göre okul yöneticilerinin kriz yönetimi
becerileri ile değişim eğilimleri arasında orta düzeyde pozitif bir ilişki olduğu ortaya
çıkmıştır. Okul yöneticilerinin kriz yönetimi becerileri arttıkça değişim eğilimleri de
artış gösterdiği görülmüştür.
Anahtar kelimeler: Değişim, Değişim Eğilimi, Kriz, Kriz Yönetimi, Kriz Yönetme
Becerisi

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between school
administrators' tendencies of change and their crisis management skills.In the age we
live, transportation and communication are developing rapidly. As a result, a lot of
information can be transported all over the world via computers and internet. In the
world we liv, With the increase in the use of the Internet and computers, the
relationship between individuals, institutions and internationals has become more
complex. This situation causes the crisis atmosphere around the world (Marşap,
2009:398). These developments which we meet and the process of managing the
change in order to keep up with the inevitable change turn into "solving the
problems urgently, learning by gaining experience, adapting to changing conditions
and being more competent than ever"(Balcı, 2000, s.56). Charles Darwin (Şenel,
2001, p. 16) explained the situation very well by saying that the surviving species are
the species that can adapt to change the most.
This research was conducted with 108 school administrators working in the
field of state secondary education in the TRNC in the 2020-2021 academic year.
T.R.N.C School administrators working in middle and high schools in five districts
(Lefkoşa, Gazimağusa, Lefke, Girne, Güzelyurt) were included in the study.
In this study, the Tendencies of Change Scale, which was developed by
Akbaba Altun and Büyüköztürk (2011) to determine the tendencies of change of
school administrators using the relational screening model, which is one of the
quantitative research techniques, consists of 41 items with 4 sub-dimensions, The
Crisis Management Scale, which was developed by Nükhet Sayın, consists of 45
7
items with 6 sub-dimensions and for the demographic characteristics,The
Demographic Information Form, prepared by the researcher,were used.
The informations obtained from the school administrators who participated in
this study were analyzed according to the Package for Social Sciences (SPSS) 24
data analysis program.
According to the results of the study, a significant difference was found
between age, gender, education and seniority years, examining in terms of age,
gender, education, years of seniority and tenure at school between the general and
sub-dimensions of the Tendencies of Change Scale.
A significant difference was found between the general and sub-dimensions
of the Crisis Management Scale, among the variables of age, gender and years of
seniority.
According to the data obtained from the study, it was found that there is a moderate
positive relationship between the crisis management skills of school administrators
and their tendencies of change.
It was observed that as the crisis management skills of school administrators
increased, their tendency to change also increased.
Keywords: change, tendency of change, crisis, crisis management, crisis management
skills