Özel eğitim sınıflarının iç mekân yeterliliğinin değerlendirilmesi: Trabzon örneği
An investigation of the door efficacy of special education classrooms: a case of Trabzon
Yazar: ZEYNEP NİLSUN KONAKOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA KURAK AÇICI
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Eğitim bilimleri = Educational science

Özet:
Eğitim; bireyin yaşantısı için gerekli olan bilgi, beceri ve davranış temellerinin atılmasına yardımcı olan, insanların meydana getirdiği toplumun geleceğini zenginleştirip şekillendiren süreçtir. Toplumdaki her birey gibi özel ihtiyaçları olan bireylerin de eğitim hakkı bulunmaktadır. Özel eğitime ihtiyaç duyan bireyler onların engel durumuna yönelik özel olarak düzenlenmiş ayrı okullarda eğitim görebilecekleri gibi genel eğitim kurumlarında kendi akranları ile birlikte de öğrenim görebilmektedirler. Birlikte eğitim görebilecekleri özel eğitim uygulamalarından biri de okul bünyesinde onlar için mevcut olan özel eğitim sınıflarıdır. Bu tür sınıflarda, özel eğitime ihtiyacı olan bireylerin problemlerini doğru bir şekilde tespit ederek bu problemlerin doğurduğu ihtiyaçlar doğrultusunda düzenlemeler yapılması önemlidir. Bu çalışma özel eğitim sınıflarının iç mekân yeterliliğini belirlemek amacı ile yapılmıştır. Öncelikle özel eğitim kavramı ile özel eğitim sınıflarının tanımlaması ve özel eğitim sınıflarının sahip olması gereken temel gereksinimlerin tespiti için literatür taraması yapılmıştır. Çalışmanın devamında uygulamalı sonuçlara ulaşabilmek ve gerekli bilgileri edinebilmek adına Trabzon Ortahisar'da yer alan genel eğitim ilkokullarının özel eğitim sınıflarında yerinde inceleme ve gözlem yapılarak bu gereksinimlerin yeterliliği tespit edilmiştir. Belirlenen ilkokullarda yer alan özel eğitim sınıflarında eğitim görmekte olan öğrencilerin kendi istek ve beklentilerini ifade edemeyecekleri öngörüldüğünden öğretmenler ile anket çalışması yürütülmüştür. Elde edilen veriler incelendiğinde; özel eğitimden faydalanan öğrencilerin ihtiyaçlarını karşılayacak, aktivitelerini gerçekleştirecek sınıf düzenlerinin ve alanlarının mevcut olmadığı, öğrencilerin eğitim mekânlarında ihtiyaç duyduğu fiziksel gereksinimlerin yeterli düzeyde karşılanmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Education is a process that helps people adopt the knowledge, skills, and behaviors that they need in life and enriches and shapes the future of society. Like everyone else, people with special needs have the right to education. They can either go to schools designed to meet their special needs or study together with their peers at mainstream schools (inclusive education). One type of inclusive education is carried out in special education classrooms of mainstream schools. It is crucial to design such classrooms that allow educators to identify and solve students' problems. This paper investigated the indoor efficacy of special education classrooms. First, we defined the concepts of special education and special education classrooms and then conducted a literature review to identify the basic needs of special education classrooms. Afterwards, we made on-site examinations and observations in the special education classrooms of the mainstream primary schools in Ortahisar/Trabzon to reach applied results and obtain necessary information concerning indoor efficacy. The sample consisted of teachers. Data were collected using the survey method. Teachers were the sample of choice because we assumed that students with special needs might have difficulty expressing their wishes and expectations. The results showed that the special education classrooms lacked facilities and spaces for educational activities and fell short of responding to students' physical needs that had to be met indoors. Therefore, we can state that the special education classrooms of the mainstream primary schools in Ortahisar/Trabzon do not have adequate indoor efficacy.