İnanç turizmi kapsamında Hacı Bektaşi Veli Külliyesine yönelik bir araştırma
A research towards Haji Bektash Veli Dervish convent under the scope of faith tourism
Yazar: İBRAHİM ÇİFÇİ
Danışman: DOÇ. DR. ORHAN AKOVA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Bektaşilik = Bektashism ; Hacı Bayram Veli = Hacı Bayram Veli ; Hacı Bektaş-ı Veli Külliyesi = Hacı Bektaş-ı Veli Complex ; İnanç turizmi = Faith tourism

Özet:
Son yıllarda Dünya turizm hareketine katılım gösteren turistlerin, deniz-kum-güneş turizmine yönelik olan tercihlerinin belirli düzeyde değiştiği, kültürel ve tarihsel zenginlikleri ile kendine has çekicilik özelliklerine sahip inanç merkezli mekânlara ve destinasyonlara taleplerinin artış gösterdiğini istatistikî verilerden görmek mümkündür. Hızla gelişim gösteren turizm endüstrisinde, kültürel ve tarihsel çekicilikleri ile kendine has özelliklere sahip mekân ve destinasyonların, yoğun rekabet ortamında rakiplere avantaj sağlamak ve turistlere benzersiz deneyimler sunmak amacı ile araştırılarak, geliştirilmesi ihtiyacının bu nedenle doğduğunu görmek mümkündür. Turizm endüstrisinde, son zamanlarda önemini giderek artıran inanç turizminin de bu tarz bir yönelime uygun olduğunu görmek mümkündür. İnanç açısından zengin kaynaklara sahip ülkeler, turizmin gelişimini hızlandırmak amacı ile inanç turizmini önemli bir strateji olarak değerlendirmekteler.
Bu bağlamda,  araştırmanın birinci bölümünde inanç turizmi, ikinci bölümünde, Türkiye topraklarının zengin kültürel ve inançsal kaynaklarından biri olan Bektaşilik inancına ait kaynaklara değinilmiştir. Araştırmanın üçüncü bölümünde ise, Hacı Bektaşi Veli Külliyesini ziyaret eden, günübirlikçi olamayan turistlere, mekânın ve bölgenin inanç turizmi açısından mevcut değerini ortaya koyacak ve ziyarete bulunan turistlerin seyahat tatminlerinin hangi düzeyde olduğunu belirleyebilecek bir anket uygulanarak veriler analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda, çalışmaya katılım gösteren turistlerin Hacı Bektaşi Veli Külliyesini ziyaret etmelerinde, Bektaşilik inancının ve bu inancın kültürel kaynaklarının başrol aldığı, katılımcıların neredeyse tamamına yakının bölgeyi tekrar ziyaret edeceği ve mekânı yakın çevresine önereceği analiz edilmiştir.

Anahtar Sözcükler: İnanç turizmi, Bektaşilik, Hacı Bektaşi Veli ve Hacı Bektaşi Veli Külliyesi

Abstract:
In recent years, the choice of the tourists,whom participated in world tourism activities, has changed at a certain level. It is obviously can be seen from the statistical datas that the triangle tourism  (sea-sand-sun) tends to lose its popularity against the the cultural tourism destinations and faith-based sites with the unique charm features. Thereforein rapidly growing tourism industry, the sites with cultural and historical charm owned countries, have goaled to gain a competitive advantage against their competitor with providing unique experiences to the tourists by investigating and improving some kind of spaces in their own lands.Recently, it can be foresed that faith tourism olsa gradually becoming an important strategy in terms of faith in order to accelerate the development of the countries tourism activities.
As mentioned in this context, faith tourism emphasized in the first chapter of the study. One of the important faith source of Turkish land, Bektashism is referred as spiritual resources for tourism in the second part of the study. In the final chapter of study, the tourists, visited Haji Bektash Veli Dervish Convent and accomodeted in the region, applied a questionnaire to reveal the current value of faith tourism in the region and demonstrate the satisfaction level from provided services by tourism businesses. After collecting the paper of questionnaires, the data was analyzed and as a result of the study, the key factor of visiting the region by tourists was analyzed as occurred religional attractions which has historical background with its orders. Almost all of the participants expressed also that region will have visited again by themselves. In addition to the all fundamental analyzed. Participants have been expressed that they all have a positive image to the region and almost of participants will have recommend the destination to neighborhoods.

Keywords: Faith Tourism, Bektashism, Haji Bektash Veli and Haji Bektash Veli Dervish Convent.