Yeşil bina sertifika sistemlerinde aydınlatma konusunun örnek bir konut üzerinden incelenmesi
Lighting in the green building certificate systems and case study for housing
Yazar: GÖKŞENAY ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. FATMA RENGİN ÜNVER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Yapı Fiziği ve Malzemesi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Doğal aydınlatma = Daylighting ; Yapay aydınlatma = Artificial lighting

Özet:
Günümüzde hızlı nüfus artışıyla beraber pek çok sorun ortaya çıkmaktadır. Söz konusu sorunlardan bazıları tüketim ve çevre kirliliği artışı, insanların temel ihtiyaçlarını karşılamada zorlanması ve kalkınma hızında yaşanan düşüş olarak sıralanabilir. İnsanların bu sorunlara çözümler aramaya başlamasıyla beraber sürdürülebilirlik kavramı ortaya çıkmıştır. Sürdürülebilirlik doğada bulunan kaynakları gelecek nesillere iyi bir şekilde taşımak anlamındadır. Sürdürülebilirlik terimi hayvancılık, ulaşım, turizm vb. alanlarda günden güne artan bir şekilde insan hayatında yer etmektedir. Bu alt başlıklardan biri de mimarlıktır. Sürdürülebilir mimarlık, küresel çevre sorunlarını ele alan, bulunduğu yörenin toplumsal, çevresel ve ekonomik alt yapısına uyum sağlayan bir olgudur.
Sürdürülebilir mimarlıkla beraber ortaya yeşil bina kavramı çıkmıştır. Yeşil binalar, yapının tüm yaşam döngüsü boyunca doğanın koşullarına uygun, enerji verimliliği sağlayan, yenilenebilir kaynakları kullanmayı hedefleyen, çevreci, ekonomik ve sağlıklı binalardır. Birçok ülkede yeşil bina üretiminin özendirilmesi için sivil kuruluşlar ve bakanlıklar binaları belirli kriterlere göre değerlendiren kendi yeşil bina sertifika sistemlerini geliştirmiştir. Söz konusu yeşil bina sertifika sistemlerinde dünyada enerji tüketiminden göz ardı edilemeyecek oranlarda sorumlu olan aydınlatma konuları da yer almaktadır. Doğal ve yapay aydınlatmaya yönelik konular sertifika sistemlerinde, görsel konfor, enerji tüketimi, çevre kirliliği açısından değerlendirmeye alınmaktadır. 
Tez çalışması kapsamında İngiltere'den BREEAM, Amerika'dan LEED, Japonya'dan CASBEE, Avustralya'dan GREEN STAR, Almanya'dan DGNB ve ülkemizde geliştirilmiş olan B.E.S.T sertifikasındaki aydınlatma konuları değerlendirmeye alınmıştır. 
Bu çalışma 6 bölümden oluşmaktadır. Bölüm 1'de çalışma ile ilgili literatür özeti, tezin amacı ve hipotezi verilmiştir. Bölüm 2'de sürdürülebilirlik, sürdürülebilir mimarlık ve aydınlatmada sürdürülebilirlik konularına kısaca değinilmiştir. Bölüm 3'te tez kapsamında ele alınan yeşil bina sertifika sistemleri kısaca tanıtılmış ve her sisteminin aydınlatma konularını ele alış biçimleri incelenmiştir. Bölüm 4'te yeşil bina sertifika sistemlerindeki doğal ve yapay aydınlatma konuları bir konut üzerinden örneklendirilmiş ve karşılaştırılmıştır. Bölüm 5'te çalışma ile ilgili genel değerlendirme ve öneriler sunulmuştur. 

Anahtar Kelimeler: Yeşil bina sertifika sistemleri, konut, doğal aydınlatma, yapay aydınlatma

Abstract:
Nowadays, many problems arise due to rapid population growth. Some of these problems are the increase in consumption and environmental pollution, the difficulty in meeting the basic needs of people and the decline in the rate of development. When people started searching for solutions to these problems, the concept of sustainability has emerged. Sustainability means carrying resources in nature to future generations in a good way. The term sustainability refers to livestock, transportation, tourism, etc. In places, it is increasingly taking place in human life. One of these subtitles is architecture. Sustainable architecture is a fact that addresses global environmental issues and fits the social, environmental and economic infrastructure of the region. 
Green building concept emerged with sustainable architecture. Green buildings are environmentalist, economical and healthy buildings that are suitable for the conditions of nature throughout the entire life cycle of the building, aiming to use energy efficiency and use renewable resources. In many countries, civil organizations and ministries have developed their own green building certification systems that assess buildings according to specific criteria to encourage green building production. The green building certification systems in question also include lighting issues responsible for the unacceptable rate of energy consumption in the world. The subjects for natural and artificial lighting are taken into consideration in the certification systems in terms of visual comfort, energy consumption and environmental pollution.
The study included BREEAM from the UK, LEED from the United States, CASBEE from Japan, GREEN STAR from Australia, DGNB from Germany and B.E.S.T. certificate developed in our country.
This study consists of 6 chapters. In Chapter 1, a summary of the literature about the study, the purpose of the thesis and the hypothesis are given. In Chapter 2, sustainability, sustainable architecture and sustainability in lighting are briefly addressed. In chapter 3, green building certificate systems, which are discussed in the scope of the thesis, are briefly introduced and the ways in which each system deals with lighting issues are examined. In Chapter 4, the issues of natural and artificial lighting in green building certification systems are exemplified and compared over a residence. In Chapter 5, provides an overview of the study and its recommendations.

Keywords: Green building certificate systems, housing, daylighting, artificial lighting