Türk iş hukukunda zorunlu istihdam
In Turkish labor law compulsory employment
Yazar: MERT COŞKUNLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET MÜJDAD ŞAKAR
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Çalışma Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Türk iş hukuku = Turkish labor law ; Zorunlu istihdam = Compulsory employment ; Zorunlu çalışma = Compulsory labour ; İstihdam = Employment ; İş hukuku = Labour law

Özet:
Bu tezde Türk İş Hukuku'ndaki zorunlu istihdam çeşitlerini, bir diğer ifadeyle işe alınma zorunluluğu bulunan grupların ülkemizdeki istihdam edilme koşullarını ele aldım. İşe alınma zorunluluğu olan grupları dezavantajlı gruplar ve diğerleri olarak ikiye ayırıyorum. Dezavantajlı grupta olanlar engelliler, eski hükümlüler ve terör mağdurlarıdır. Diğerleri ise avukatlar, askerlik görevini yerine getirmek üzere işinden ayrılan çalışanlar, işçi kuruluşu yöneticileri, toplu işten çıkarılan işçiler, maluliyeti sona eren işçiler ve uzun süreli hastalığı sona eren gazetecilerdir. 
              Çalışmak anayasal bir haktır. İnsanların dezavantajlı olarak nitelendirilen bir grupta olması onların bu haktan yoksun bırakılacağı anlamına gelmez. Ayrıca insan sosyal bir varlıktır. Çalışmak da sosyalleşmenin en önemli yoludur. Engelli ve eski hükümlüler üreterek, ekonomik özgürlüklerini ellerine alarak sosyalleşecek ve daha mutlu bir yaşam süreceklerdir. Bu nedenle ülkemizde bu grupların istihdam edilmesi belli şartlarda zorunlu tutulmuştur. Türk İş Hukuku'nda çeşitli kanunlarla engelli, eski hükümlü ve terör mağdurlarının istihdamı belli şartlarla zorunlu hale getirilmiştir. Ayrıca ülkemizde engelli, eski hükümlü ve terör mağduru çalıştırma yükümlülüğünün denetimi çeşitli kurumlar tarafında yürütülmektedir. Bu yükümlülüğünün cazip gelmesi için teşvikler olduğu gibi yükümlülüğün uygulanmamasını önlemek için de cezalar ön plana çıkmaktadır.
               Diğerleri olarak nitelendirdiğim gruptaki bireylerin istihdamı da aynı engelli,  eski hükümlü ve terör mağdurlarında olduğu gibi kanunlarımızla belli şartlarda zorunlu tutulmuştur. Özellikle işyeri hekimi, iş sağlığı güvenliği uzmanı ve diğer sağlık personeli istihdamı iş sağlığı ve güvenliği açısından son derece önem arz etmektedir. Bunların dışında anonim şirketlerde avukat bulundurma zorunluluğu, askerlik görevini yerine getirenlerin yeniden işe alınması zorunluluğu, işçi kuruluşu yöneticilerinin yeniden işe alınması, toplu işten çıkarılan işçilerin yeniden işe alınması, maluliyeti sona eren işçilerin yeniden işe alınması ve uzun süreli hastalığı sonra eren gazetecilerin yeniden işe alınması gibi istihdam zorunlulukları vardır.

Abstract:
In this thesis, I discussed the types of compulsory employment in Turkish Labor Law, in other words, the conditions of employment of groups that are obliged to be employed in our country. I divide the compulsory groups into disadvantaged groups and others. The disadvantaged group is disabled, ex-convicts and victims of terrorism. Others are lawyers, employees who leave their jobs to perform military service, workers' organization managers, collective dismissals, workers whose disability is over, and journalists whose long-term disease is over.
Working is a constitutional right. The fact that people are in a disadvantaged group does not mean that they will be deprived of this right. In addition, man is a social entity. Working is also the most important way to socialize. Disabled people and ex-convicts will socialize by producing and by taking their economic freedom into their hands and lead a happier life. Therefore, the employment of these groups in our country has been obligatory under certain conditions. In Turkish Labor Law, the employment of disabled people, ex-convicts and victims of terrorism has been made compulsory under certain conditions. Furthermore, the supervision of the obligation to employ disabled people, ex-convicts and victims of terrorism in our country is carried out by various institutions. There are incentives to attract this obligation as well as penalties to prevent non-implementation of the obligation.
In particular, employment of doctors, safety specialists and other health personal for occupational health and safety is of great importance. In addition, There is obliged to have a lawyer in joint-stock companies, and there is obliged to reengagement of those performing military service, of workers' organization managers, of workers who have been dismissed from collective employment, workers whose disability has ended and re-employment of journalists after long-term illness employment requirements.