Yönetim bilişim sistemleri araştırmalarının evrimi: Konu modelleme temelli bibliyometrik analiz ve iş zekası uygulaması geliştirme
Evolution of management information systems research: Topic modeling based bibliometric analysis and business intelligence application development
Yazar: AHMET AYAZ
Danışman: DOÇ. DR. AHMET KAMİL KABAKUŞ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilişim Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Bibliyografya = Bibliography ; Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Yönetim Bilişim Sistemleri = Management Information Systems

Özet:
Bilgi ve iletişim teknolojilerindeki küresel gelişmeler, Türkiye'deki sektörlerde nitelikli eleman ihtiyacını artırmış ve üniversitelerin bu alandaki iş gücünü yetiştirme çabalarını güçlendirmiştir. Bu doğrultuda, 1995 yılında Boğaziçi Üniversitesi tarafından kurulan Yönetim Bilişim Sistemleri (YBS) bölümü, Türkiye'de bu ihtiyaca cevap veren öncü eğitim birimi olmuştur. YBS, mezun ettiği öğrenciler, akademik kadrosu ve açılan yeni bölümleriyle Türkiye'de hızla büyüyen ve gelişen bir disiplin haline gelmiştir.
YBS'nin çok disiplinli yapısı, endüstriden sağlığa, bilgisayar bilimlerinden işletmeye kadar geniş bir yelpazede etkili olmasını sağlamış, bu durum alanın sınırlarının net bir şekilde belirlenmesini zorlaştırmıştır. Bu nedenle, alanın literatürünün periyodik olarak değerlendirilmesi ve mevcut durumunun ortaya konulması büyük önem taşımaktadır. Bibliyometrik çalışmalar, belirli alanların sınırlarını belirleme ve bu alanlardaki araştırmacıların yapısını anlama konusunda önemli katkılar sunar. Ancak, bu çalışmalar genellikle anlamsal içerik analizi açısından sınırlı kalmaktadır. Bu sınırlılığı aşmanın bir yolu, metin madenciliği yöntemlerini kullanmaktır. Bu bağlamda, konu modelleme gibi metin madenciliği teknikleri, büyük bir makale koleksiyonunu sistematik ve otomatik bir şekilde analiz etmeyi mümkün kılmaktadır. Konu modelleme, belirli bir alandaki araştırma temalarını, ilgi alanlarını ve eğilimleri derinlemesine incelemek için gerekli ve önemli bir analiz yöntemi olarak öne çıkmaktadır.
Tez kapsamında, Scopus veri tabanında YBS araştırmalarına özgü literatür, bibliyometrik analiz ve konu modelleme yöntemleri kullanılarak incelenmiş, Microsoft Power BI ile etkin bir izleme ve raporlama süreci geliştirilmiştir. Bu sayede, araştırmacılar YBS araştırmalarındaki ana konuları, öne çıkan yazarları, dergileri, ülkeleri ve yayınları daha etkin bir şekilde takip edebileceklerdir.

Abstract:
Global developments in information and communication technologies have increased the need for qualified personnel in sectors in Türkiye and strengthened the efforts of universities to train the workforce in this field. Accordingly, the Department of Management Information Systems (MIS), established by Boğaziçi University in 1995, has been the pioneering educational unit in Turkey to respond to this need. MIS has become a rapidly growing and developing discipline in Turkey with its graduates, academic staff and new departments.
The multidisciplinary nature of MIS has made it effective in a wide range of fields from industry to health, from computer science to business, which makes it difficult to clearly define the boundaries of the field. Therefore, it is of great importance to periodically evaluate the literature of the field and reveal its current status. Bibliometric studies make important contributions to defining the boundaries of certain fields and understanding the structure of researchers in these fields. However, these studies are often limited in terms of semantic content analysis. One way to overcome this limitation is to use text mining methods. In this context, text mining techniques such as topic modeling make it possible to analyze a large collection of articles in a systematic and automated way. Topic modeling stands out as a necessary and important analysis method for in-depth study of research themes, interests and trends in a particular field.
Within the scope of the thesis, the literature specific to the MIS researchs in the Scopus database was examined using bibliometric analysis and topic modeling methods, and an effective tracking and reporting process was developed with Microsoft Power BI. In this way, researchers will be able to follow the main topics, prominent authors, journals, countries and publications in the MIS research more effectively.