Kalıcı hemodiyaliz kateterlerinin etkinliği ve uzun dönem sonuçları
Effectivity and long term outcomes of the permanent hemodialysis catheters
Yazar: TANER ARPACI
Danışman: DOÇ. DR. ALTAN YILDIZ
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Kronik hemodiayaliz öncelikle sistemik sirkülasyona sürekli ve güvenilir bir vasküler girişim yolu gerektirir. Nativ arteriovenöz (AV) fistül günümüzde uygun kriterlere sahip en ideal vasküler girişim yoludur. Son dönem böbrek yetmezliği hastalarında yaşam süresinin, vasküler hastalık ve diyabet sıklığının artması kalıcı kateter kullanımındaki artışın en önemli sebebidir. Kalıcı kateterlerin avantajlarının yanı sıra bazı komplikasyonları da bulunmaktadır. Bu retrospektif çalışmada, son dönem böbrek yetmezliği hastalarına takılan kalıcı hemodiyaliz kateterlerinin uzun dönem etkinliğinin ve kateter disfonksiyonuna yol açan komplikasyonların değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Haziran 2003 ve Mart 2005 tarihleri arasında son dönem böbrek yetmezlik tanılı 40 hastaya ultrasonografi ve floroskopi eşliğinde toplam 68 adet kalıcı hemodiyaliz kateteri takıldı. Çalışma süresince erken ve geç dönemde ortaya çıkan komplikasyonlar kaydedildi. Ortalama kateter ömürleri hesaplandı. Çalışma süresince 4 hasta ex oldu, 4 hastaya AV fistül açıldı, 1 hastaya renal transplantasyon yapıldı ve bu nedenlerle kalıcı kateterler çıkarıldı. Uzun dönem komplikasyonlar toplam 58 kez saptandı (1000 kateter gününde 5.2 kez). Bu komplikasyonların görülme sıklığı şu şekildeydi: Kateter trombozu, 10 hastada toplam 28 kez, kateter bağımlı sepsis 14 hastada toplam 14 kez, kateterin spontan yerinden çıkması 3 hastada toplam 3 kez, kateter giriş yerinden kanama 6 hastada toplam 7 kez, yetersiz kan akımı 3 hastada toplam 3 kez. Buna göre ortalama primer kateter 186.3 gün, sekonder kateter ömrü 133.1 gün, genel ortalama ise 164.4 gün olarak hesaplandı ve Kaplan Meier metoduna göre primer kateterlerin survival eğrisi oluşturuldu. Sonuç olarak, çeşitli nedenlerle AV fistül ve greft kullanamayan hastalarda tünelli kalıcı hemodiyaliz kateterleri iyi bir alternatiftir.

Abstract:
Chronic hemodialysis requires repeated relieble access to the systemic circulation. Native arteriovenous (AV) fistulas are still the best access taking these criterias into account. Increased incidence of diabetes mellitus and vascular diseases, increased survival of end stage renal disease patients are major causes of wider use of tunnelled catheters. In addition to the many advantages, these catheters have some complications. In this study, we aimed to assess the long-term effectivity of the tunneled hemodialysis catheters in end stage renal insufficiency patients and to detect  complications, which result in catheter dysfunction. From June 2003 to March 2005, we inserted 68 permanent catheters to 40 end stage renal insufficiency patients under the guidance of ultrasonography and floroscopy. During the study period we recorded the early and late catheter related complications. We determined 58 long term complications (5.2 times in 1000 catheter days). The frequency of these complications were: 28 cases of catheter thrombosis in 10 patients, 14 cases of catheter related sepsis in 14 patients, 3 cases of spontanous extrusion of catheter in 3 patients, 7 cases  of bleeding  at catheter insertion site in 6 patients and 3 cases of inadequate blood flow in 3 patients. The mean survival of the catheters were 186.3 days, 133.1 days and 164.4 days in the primary, secondary catheters and in total respectively. As a result, tunnelled permanent hemodialysis catheters prove to be a good alternative for the patients who can not use AV fistula or greft due to different reasons.