Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda serum D vitamini metabolitlerinin LC-MS/MS metodu ile analitik ölçümü
Analytical measurement of serum vitamin D metabolites by  
LC-MS/MS method in children with autism spectrum disorder
Yazar: SEHER YÜKSEL
Danışman: PROF. DR. AYŞE BANU ÇAYCI SİVRİ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Otistik bozukluklar = Autistic disorder

Özet:
Steroid yapıda bulunan vitamin D bileşikleri hormon benzeri fonksiyonlara sahip olan metabolitlerdir. Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB), çoğunlukla prenatal kökenli olup erken çocukluk çağında tespit edilen, nörogelişimsel durumlara ait bir grup hastalıktır. Vitamin D, anti-inflamatuar etkileri, mitokondriyi koruması ve T-regülatör hücrelerini artırması gibi rollerinden dolayı otizm risk ve şiddetini azaltabilmektedir. Çalışmamızda OSB olan (Grup I, N=46) ve sağlıklı (Grup II, N=46) çocuklarda, diğer yöntemlerle karşılaştırıldığında, metot olarak daha hassas ve güvenilir sonuçlar sağladığından serum vitamin D metabolit (25(OH)D3, 25(OH)D2, 3-epi-25(OH)D3) düzeylerinin, LC-MS/MS metodu ile analitik olarak ölçülmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmada, rutin şartlarda serum 25(OH)D3, 25(OH)D2 düzeylerine bakmanın yanı sıra farklı bir metod ve analitik kolon kullanılarak 3-epi-25(OH)D3 düzeyleri analiz edilmiştir. Serum kalsiyum, kreatinin ve fosfor düzeyleri spektrofotometrik yöntem ile, PTH seviyeleri elektrokemilüminesans yöntem ile tayin edilmiştir. Bulgulara göre, Grup I ve Grup II parametreleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark izlenememiştir (p>0,05). OSB'li çocuklar Çocukluk Otizmini Derecelendirme Ölçeği (ÇODÖ) sonucuna göre kendi aralarında değerlendirildiğinde ağır derecede otizmli çocukların (Grup Ib), hafif-orta derecede otizmli çocuklara (Grup Ia) göre düşük serum 25(OH)D3 düzeylerine sahip olduğu görülmüştür. İki grup karşılaştırıldığında serum 25(OH)D3 düzeyleri için istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0,05). Serum 25(OH)D2, 3-epi-25(OH)D3, kalsiyum, kreatinin, fosfor ve PTH düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamı fark izlenememiştir (p>0,05). Sonuç olarak Vitamin D metabolitlerinin daha çok nörogelişimsel sürece etkilerinden dolayı OSB'li bireylerde hastalığın önlenmesi ve takibinde yararlı olabileceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Vitamin D compounds are steroidal structures which have hormone-like functions. Autism Spectrum Disorder (ASD) is a group of diseases of the neurodevelopmental condition that is usually detected in early childhood prenatal origin. Vitamin D metabolites might reduce the risk and severity of autism due to the effects such as their anti-inflamatory effects, increasing T-regulatory cells, protecting the mitochondria. In our study, as compared with other methods, due to the fact that it provides more accurate and reliable results, in children with ASD(Group I, N=46) and healty children  (Group II, N=46), serum vitamin D metabolites (25(OH)D3, 25(OH)D2, 3-epi-25(OH)D3) levels to measure are aimed by LC-MS/MS method. And in this research, as well as serum 25(OH)D2 and 25(OH)D3 levels are measured in routine condition, serum 3-epi-25(OH)D3 levels are analyzed using a different method and an analytical column. While levels of serum calcium, creatinine and phosphorus were determined by spectrophotometric method, levels of parathyroid hormone were determined by electrochemiluminescence method. According to the results, when compared Group I with Group II, there was no statistically significant differences (p>0,05). As Childhood Autism Rating Scale (CARS)'s results of children with ASD were evaluated themselves, children with severely ASD (Grup Ib) had lower levels of serum 25(OH)D3 than children with mildly-moderately ASD (Grup Ia). When the two groups were compared to each other, there were found statistically significant difference in level of serum 25(OH)D3 (p<0,05). Between serum 25(OH)D3, 25(OH)D2, 3-epi-25(OH)D3, calcium, creatinine, phosphorus and PTH levels, statistically significant differences were not observed (p>0,05).  As a result, we consider that metabolites of vitamin D may be useful, due to the effects of neurodevelopmental process in preventing and monitoring the disease in individuals with ASD.