İklim türev ürünlerinin hedge etkinliğinin analizi
The analysis of the hedge effectiveness of weather derivatives
Yazar: BİNGÜL SATIOĞLU
Danışman: PROF. DR. ERDİNÇ ALTAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Para Sermaye Piyasaları ve Finansal Kurumlar Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Hava durumu = Weather ; Hedge etkinliği = Hedge effectiveness ; Risk = Risk ; Riskten korunma = Protection from risk ; Türevler = Derivatives ; Vadeli işlem piyasaları = Futures markets ; Varyans yöntemi = Variance method ; İklim = Climate

Özet:
Hava durumu riski, tüm ekonomileri makroekonomik düzeyde etkilemekle beraber aynı zamanda ekonomideki tüm sektörler de belirli bir dereceye kadar hava durumu koşullarına karşı hassastır. Hava durumu riskinin bir alt çeşidi olan katastrofik hava risklerinden doğan zararlar, uzun süredir bu sektörde hizmet vermekte olan sigorta ve reasürans şirketleri tarafından yönetilmektedir. Ancak iklim değişikliğine bağlı etkiler tüm ekonomik sektörleri etkileyerek daha belirgin hale geldikçe, katastrofik olmayan hava durumu risklerinin yönetimi gitgide önem kazanmıştır. İklim türev ürünleri, şirketlerin katastrofik olmayan hava durumu riskine maruz kalmaları durumunda karşılaşılan kayıplara karşı bu şirketlerinin kendilerini hedge etmesi için esnek çözümler sunan finansal türev ürünlerdir. İklim türev ürünleri üzerine gerçekleştirilen birçok çalışma bu ürünlerin fiyatlandırılması sorununa değinirken, bu ürünlerin hedge etkinliği üzerine az sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu nedenle bu çalışmanın temel amacı, bir iklim türev ürün sözleşmesi tasarlamak ve tasarlanan bu türev sözleşmenin hedge etkinliğini Türkiye tarım sektöründe analiz etmektir. Buna göre çalışmada ilk olarak geçmiş veriler kullanılarak mısır verimi (kg/da) ve daha çok tarım alanında kullanılan kümülatif büyüyen günler derecesi arasındaki ilişki incelenmiştir. Ardından uygun bir iklim türev ürünü tasarlanmış ve devamında Burn Analizi kullanılarak tasarlanan türev ürünün fiyatlandırılması gerçekleştirilmiştir. Son olarak ise varyans metodu kullanılarak iklim türev ürününün hedge etkinliği analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda elde edilen sonuçlara göre, iklim türev ürünü kullanılması durumunda mısır yetiştiriciliği yapan çiftçilerin gelir volatiliteleri %14 ile %34 arasında düşüş göstermektedir. Bunun yanı sıra, elde edilen bulgulara göre mısır verimi ve dayanak varlığın arasındaki korelasyon arttıkça çiftçilerin gelir volatiliteleri daha yüksek düşüşler gösterme eğilimindedir.

Anahtar Kelimeler: Hava durumu riski, İklim türev ürünleri, Hedging, Hedge Etkinliği, Varyans Metodu

Abstract:
Weather risk affects the economies worldwide in macroeconomic way and but also all economic sectors are to some extent weather sensitive. As a subpart of weather risk, the impacts of the catastrophic weather risks have been long managed by the insurance and reassurance companies. However the managing of the non- catastrophic weather risks gains in impotance as the climate change affects becomes more pronounced in all economic sectors. Weather derivatives are financial instruments that provide flexible solutions to companies to insure themselves against the losses they can incur because of non- catastrophic weather risks. While many studies touch on the problem of pricing of weather derivatives, few studies have looked at the hedge efficiency of these products. Therefore, the main purpose of this study is to design a weather derivative contract and analyze the hedging efficiency in the agriculture sector at Turkey. Firstly, using historical data, the relationship between corn yield (kg/daa) and cumulative growing degree days which is generally used in agriculture sector is examined. Then, the structure of this weather derivative is explored. Thirdly, option premium is calculated based on Burn Analysis method. Lastly, hedge effectiveness of the weather derivative is analyzed by using the variance method. Results show that using weather derivatives reduces the farmers' income volatility between 14% and around 34%. Also, findings show that as the correlation between corn yield and underlying asset of weather derivatives increases, the income volatility of farmers tend to show higher decreases.

Keywords: Weather risk, Weather Derivatives, Hedging, Hedge Effectiveness, Variance Method