Aydın koşullarında farklı ekim zamanlarının yonca (Medicago sativa L.)'nın ot verim ve kalitesi üzerine etkileri
The effects of different planting times on the yield and quality of alfalfa (Medicago sativa L.) under Aydın conditions
Yazar: HALİT KARA
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA SÜRMEN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Amaç: Bu araştırma, farklı ekim zamanlarının yoncanın ot verim ve kalitesi üzerine etkilerini tespit etmek amacıyla yürütülmüştür.
Materyal ve Yöntem: Deneme; 2022-2023 yıllarında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nde tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Araştırmada Nimet ve Albatur yonca çeşitleri kullanılmıştır. Çalışmada, 7 farklı ekim zamanı ( 22 Ağustos, 6 Eylül, 21 Eylül, 6 Ekim, 21 Ekim, 5 Kasım, 20 Kasım ) uygulanmıştır.  Araştırmada bitki boyu, ana sap kalınlığı, yeşil ot verimi, kuru ot verimi, ham protein oranı, ham protein verimi, ADF ve NDF oranı, nispi yem değeri ve sindirilebilir kuru madde oranı incelenmiştir.
Bulgular: Araştırmada, yeşil ot veriminin 8151,0-10047,6 kg/da, kuru ot veriminin ise 1946,6-2396,1 kg/da arasında değiştiği bulunmuştur. En yüksek yeşil ve kuru ot verimi 6 Ekim tarihinde ekimi yapılan Albatur çeşidinden, en düşük yeşil ve kuru ot verimi ise 20 Kasım tarihinde ekimi yapılan Nimet çeşidinden elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, bitki boyu 69,28-82,22 cm, ana sap kalınlığı 2,26-3,27 mm, ham protein oranı %22,50-23,75, ham protein verimi 454,24-559,65 kg/da, ADF oranı %28,16-29,69, NDF oranı %39,51-40,85, NYD 147,95-161,57 ve sindirilebilir kuru madde oranı %65,51-67,30 arasında değişmiştir. 
Sonuç: Aydın koşullarında yapılan bu araştırmadan elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde, araştırmada incelenen her iki yonca çeşidinde de 6 Ekim ve 21 Ekim tarihlerinde yapılan ekimlerden daha yüksek yeşil ve kuru ot verimi elde edilmiştir. Aydın ve benzeri koşullarda, araştırmada kullanılan Nimet ve Albatur çeşitlerinin verim ve kalite özellikleri açısından yetiştirilmesinin uygun olduğu ve yonca yetiştiriciliği için en uygun ekim zamanının 6-21 Ekim tarihi olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar kelime: Yonca, Kuru Ot Verimi, Ekim Zamanı, Ham Protein Oranı, Aydın

Abstract:
Aim: This research was conducted to determine the effects of different planting times on the yield and quality of alfalfa.
Material and Method: The trial was carried out with 3 replications according to the split-plot trial design in randomized blocks at the Aydın Adnan Menderes University, Faculty of Agriculture in 2022-2023. Nimet and Albatur varieties were used in the research.. In the study, 7 different planting times (22 August, 6 September, 21 September, 6 October, 21 October, 5 November, 20 November) were applied. In the research, plant height, main stem thickness, green grass yield, hay yield, crude protein ratio, crude protein yield, ADF and NDF ratio, relative feed value and digestible dry matter were investigated.
Findings: In the study, it was found that green grass yield varied between 8151.0-10047.6 kg/da and dry grass yield varied between 1946.6-2396.1 kg/da. The highest green and dry grass yield was obtained from the Albatur variety planted on October 6, and the lowest green and dry grass yield was obtained from the Nimet variety planted on November 20. According to the results obtained from the research, plant height is 69,28-82,22 cm, main stem thickness is 2,26-3,27 mm, crude protein ratio is 22,50-23,75%, crude protein yield is 454,24-559,65 kg/da, ADF ratio 28,16-29,69%, NDF ratio 39,51-40,85%, NYD 147,95-161,57 and digestible dry matter ratio varied between 65,51-67,30%.
Conclusion: When the results obtained from this research conducted under Aydın conditions were evaluated, higher green and dry grass yield was obtained from the plantings made on October 6 and October 21 in both clover varieties examined in the research. It was concluded that it was appropriate to grow the Nimet and Albatur varieties used in the research in Aydın and similar conditions in terms of yield and quality 
characteristics and that the most suitable planting time for alfalfa cultivation was 6-21 October.

Key words: Alfalfa, Dry Grass Yield, Planting Time, Crude Protein Ratio, Aydın