Psikolojik sermayenin öğretmenlerin öz liderlik becerileriyle ilişkisi (Malatya Yeşilyurt örneği)
The relationship of the psychological capital with teachers' self-leadership skills (the sample of MalatyaYeşilyurt)
Yazar: SEZER ÖZCAN BAŞYİĞİT
Danışman: PROF. DR. ELİFE KILIÇ DOĞAN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim liderliği = Education leadership ; Liderlik = Leadership ; Malatya-Yeşilyurt = Malatya-Yeşilyurt ; Psikolojik sermaye = Psychological capital ; Öz liderlik = Self-leadership ; Öğreten becerileri = Teaching skills ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı eğitim sektöründe yer alan öğretmenlerin sahip oldukları
psikolojik sermaye düzeyleri ile öz liderlik becerileri arasında anlamlı ilişki olup
olmadığının araştırılması ve ilişki düzeyinin belirlenmesidir. Öğretmenlerin sahip
oldukları psikolojik sermayenin ve öz liderlik becerilerinin; yaş, cinsiyet, medeni
durum, kıdem ve branş değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği
araştırılmıştır. Çalışmanın evreni, Malatya ili Yeşilyurt ilçesindeki anadolu liselerinde
görev yapmakta olan 771 kadrolu öğretmenden oluşmaktadır. Çalışmada rastlantısal
örnekleme yöntemiyle 172 öğretmen çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışma problem
durumuna ait bilgilerin yer aldığı giriş bölümü, alanyazının olduğu kavramsal çerçeve
bölümü, yöntem bölümü, bulgular bölümü ve tartışma/sonuç bölümlerinden
oluşmaktadır.
Psikolojinin olumlu yönlerine ve umut, iyimserlik, psikolojik dayanıklılık ve öz
yeterlik boyutlarına odaklanan psikolojik sermaye; psikolojik iyi oluş üzerinde durarak
kişinin olumlu yönde ruhsal gelişimini sağlamayı hedeflemektedir. Kişinin kendi
kendini etkilemesi ve kendi motivasyonunu ve stratejilerini belirlemesi olarak ifade
edilen öz liderlik becerisi de daha kolay ve hızlı bir şekilde zorlukların üstesinden
gelme durumudur. Öğretmenler özelinde psikolojik sermaye ve öz liderlik arasındaki
ilişkinin incelenmesinin, 21. yüzyılın ilk çeyreğinin bireyselleşen dünyasında
öğretmenlerin kişisel ve mesleki gelişimlerine katkı sağlayacağı düşünülmüştür. Bu
konuda farklı alanlarda çalışmalar yapılmış olmasına karşın eğitim bilimleri alanındaki
çalışmaların oldukça kısıtlı olması sebebiyle bu çalışmanın alanyazına katkı
sağlayacağı düşünülmektedir.
Çalışma kapsamında kullanılan Anderson ve Prussia tarafından geliştirilen Öz Liderlik
Ölçeği ve Luthans ve diğerleri tarafından geliştirilen Psikolojik Sermaye Ölçeği'nden
elde edilen veriler betimsel istatistik analizleri, Pearson korelasyon analizi, bağımsız
gruplar t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ile incelenmiştir. Çalışma
kapsamında yapılan analizler sonucunda öğretmenlerin sahip oldukları psikolojik
sermaye ile öz liderlik becerileri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu
saptanmıştır. Öz liderlik becerilerinin ve psikolojik sermayenin yaş, cinsiyet, medeni
durum, kıdem ve branş değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar gösterdikleri tespit
edilmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to investigate whether there is a significant relationship
between the psychological capital levels of teachers in the education sector and their
self-leadership skills and to determine the level of relationship. Psychological capital
and self-leadership skills of teachers; It was investigated whether there was a
significant difference according to age, gender, marital status, seniority and branch
variable. The universe of the study consists of 771 permanent teachers working in
Anatolian high schools in Yeşilyurt district of Malatya province. In the study, 172
teachers were included in the study by random sampling method. The study consists
of an introduction, a conceptual framework with a literature, a method section, a
findings section, and a discussion/result section.
Psychological capital focuses on the positive aspects of psychology and the
dimensions of hope, optimism, resilience and self-efficacy; it focuses on psychological
well-being and aims to provide a positive spiritual development of the person. Selfleadership skill, which is expressed as influencing oneself and determining one's own
motivation and strategies, is the situation of overcoming difficulties more easily and
quickly. It is thought that examining the relationship between psychological capital
and self-leadership in particular for teachers will contribute to the personal and
professional development of teachers in the first quarter of the 21st century's
individualized world. Although studies have been carried out in different fields on this
subject, it is thought that this study will contribute to the literature due to the limited
number of studies in the field of educational sciences.
The data obtained from the Self-Leadership Scale developed by Anderson and Prussia
and the Psychological Capital Scale developed by Luthans et al., used within the scope
of the study, were analyzed with descriptive statistical analysis, Pearson correlation
analysis, independent groups t-test and one-way analysis of variance (ANOVA). As a
result of the analyzes made within the scope of the study, it was determined that there
was a positive and significant relationship between the psychological capital of the
teachers and their self-leadership skills. It has been determined that self-leadership
skills and psychological capital show significant differences according to age, gender,
marital status, seniority and branch variables.