Okul öncesi dönemdeki görme yetersizliği olan ve gören çocukların gelişimsel oyun seviyeleri ile zihin kuramının karşılaştırmalı incelenmesi
A comparative examination of theory of mind and developmental play levels in children with visual impairments and sighted children in early childhood period
Yazar: SEDA KARAKAŞOĞLU
Danışman: PROF. DR. SELDA ÖZDEMİR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Gelişimsel oyun terapisi = Developmental play therapy ; Görme engelliler = Visually impaired ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Oyun becerileri = Play skills ; Zihin kuramı = Theory of mind ; Çocuk gelişimi = Child development ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education

Özet:
Bu araştırmada okul öncesi dönemdeki görme yetersizliği olan ve gören çocukların Zihin Kuramı becerileri ile gelişimsel oyun seviyeleri arasındaki ilişkinin karşılaştırılarak incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 48-72 ay aralığında olan gelişimsel gecikme veya ek yetersizliği olmayan görme yetersizliği olan 30 çocuk ve gören 30 çocuk oluşturmuştur. Katılımcılara Zihin Kuramı yanlış kanı atfı görevleri uygulanmıştır. Araştırma bulguları görme yetersizliği olan ve gören çocukların yanlış kanı atfı becerilerinde anlamlı farklılıklar olmadığını göstermiştir. Katılımcıların doğal oyun bağlamında oyun davranışları gözlemlenmiş, Gelişimsel Oyun Değerlendirmesi ile gelişimsel oyun seviyeleri belirlenerek iki grup arasındaki gelişimsel oyun seviye puanlarının karşılaştırması yapılmıştır. Görme yetersizliği olan ve gören çocukların gelişimsel oyun seviye puanları karşılaştırmalarında iki grup arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Araştırma bulguları aynı zamanda görme yetersizliği olan ve gören çocuklarda yanlış kanı atfı ve gelişimsel oyun seviyesi puanları arasında anlamlı ilişki olduğunu göstermiştir. Araştırma bulguları tartışılmış ve ileri araştırmalara yönelik önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
The purpose of this study was to compare the relationship between Theory of Mind skills and developmental play levels of children with visual impairments and sighted children during preschool period. The participants of the study consisted of 30 children with visual impairments and 30 sighted children whose ages were between 48-72 months with no developmental delays and additional impairments. In order ot measure the Theory of Mind skills of the tsudy participants first order false belief tasks were implemented with all children. The findings showed that there was no difference between children with visual impairments and sighted children. The play levels of the children were also assessed via the use of Develepmonatl Play Assessment and children's play behaviors were observed and recorded during natural play sessions. The developmental play level scores of both groups were compared to each other. Findings of the study showed that the play levels of children with visual impairments and sighted children were significantly different. Moreover, the findings indicated that there was a meaningful relationship between false-belief tasks and developmental play level scores between the children with visual impairments and sighted children. The study findings were discussed and suggestions for future research were provided.