Denizli-Antalya karayolundaki refüjlerde mevcut sulama sistemlerinin performansının değerlendirilmesi
Evaluation of the performance of existing irrigation systems in the medians of Denizli-Antalya highway
Yazar: SERKAN SELİM
Danışman: DOÇ. DR. ABDULLAH KADAYIFÇI
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Yapı Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yapı Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Teknik Eğitim = Technical Education ; Ziraat = Agriculture ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Bu çalışmada, Denizli-Antalya karayolu üzerindeki refüj alanlarının sulanmasında kullanılan mevcut yağmurlama sulama sistemlerinin projeleme ve işletme açısından uygunluğu belirlenmeye çalışılmıştır.
Araştırma 2015-2016 yılında Denizli-Antalya karayolu üzerinde bulunan 6 adet refüjdeki 20 işletmede yürütülmüştür. İncelenen işletmelerin sulanmasında kullanılan sulama sistemlerinde, genelde tek tip yağmurlama başlığı kullanılmış, bunların % 95'inin kullanıldıkları tertip aralıklarına uygun oldukları belirlenmiştir. İşletmelerin % 90'ında yağmurlama başlıklarında oluşan basınçların projeleme kriterlerine uygun olduğu saptanmıştır. İncelenen işletmelerin % 5'inde dağılım yeknesaklığı Christiansen katsayısı (Cu) değeri ≥ % 84 iken dağılım türdeşliği (DU) değeri ise yapılan denemelerin hiçbirinde ≥ % 75 çıkmamıştır. Başka bir değişle, incelenen işletmelerin yaklaşık % 95'inde kabul edilebilir düzeyde eş su dağılımı sağlanamamaktadır. Ayrıca bitki su tüketimlerinin aylık bazda dikkate alındığında farklı değerler verdiği göz önüne alınırsa, yapılan sulama uygulaması sezon boyunca aynı olduğundan, bu biçimde yapılan sulama uygulamaları (sulama sezonu boyunca aynı biçimde sabit sulama aralığı, miktarı, süresi vb.) aşırı su israfına neden olmaktadır.
Sonuç olarak, Denizli-Antalya karayolu üzerindeki refüj alanlarının sulanmasında kullanılan mevcut sulama sistemlerini ya bilimsel esaslara göre yeniden oluşturmak ya da mevcut sulama sisteminde bazı onarımlar yapmak gerekmektedir. Sulama sistemlerini yeniden oluşturmak oldukça pahalı bir uygulama olacağı için, mevcut sulama sistemlerinde yağmurlama başlıklarını, basınç ve tertip aralıklarını dikkate alarak uygun olanlarıyla değiştirmenin ve her işletmede farklı sulama programı uygulamanın en uygun çözüm biçimi olacağı söylenebilir.

Abstract:
In this thesis, the appropriateness in term of the design and operation for the current irrigation systems of Denizli-Antalya Highway medians were detected.
The study was conducted on 20 properties for 6 medians of Denizli-Antalya Highway in 2015-2016. Usually, used one type of sprinkler head in the irrigation system used to irrigate the properties investigated; these are reported to be 95% of disposition intervals are used. 90% of properties, the pressure formed in the sprinkler heads are found to be in accordance with the project criteria. While 5% of the properties surveyed, distribution Christiansen uniformity coefficient (CU) value ≥ 84%, the homogeneity of distribution (DU) value of ≥ 75% and not in any of the trials. In other words, the acceptable range of equal distribution of water is not supplied approximately 95% of the properties surveyed. Also, if the plant is considered that different values are taken into account in the monthly water consumption is made irrigation season along the same in this format made irrigation practices (the same way as fixed irrigation interval during the irrigation season, amount, duration, etc.) leads to excessive water wastage.
As a result, it is necessary to rebuild the existing irrigation systems or according to scientific principles or is necessary to make some repairs on the existing irrigation system using irrigation of medians for Denizli-Antalya Highway. Sprinkler heads in the existing irrigation system must replace with appropriate sprinkler heads considering the pressure and composition ranges and the different irrigation program should be implemented in every property in order to rebuild irrigation systems are quite expensive application.