Zonguldak ilinde bulunan hastaların akılcı ilaç kullanımı hakkındaki farkındalığının değerlendirilmesi
Evaluation of patients' awareness of rational drug use in zonguldak province
Yazar: OSMAN CİHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ASLI GÜLŞEN
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Akılcı ilaç kullanımı = Rational drug use ; Farkındalık = Awareness ; Zonguldak = Zonguldak ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaç kullanımını değerlendirme = Drug utilization review ; İlaçlara direnç = Drug resistance ; İlaçlara direnç-mikrobiyal = Drug resistance-microbial

Özet:
Osman CİHAN, Zonguldak İlinde Bulunan Hastaların Akılcı İlaç Kullanımı Hakkındaki Farkındalığının Değerlendirilmesi, Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi, Uzmanlık Tezi, Zonguldak, 2022
Günümüzde ilaç kullanımı, sağlık hizmetleri açısından olmazsa olmaz bir konumdadır. Akılcı ilaç kullanımı, ilaçların hem bireysel hem de toplumsal düzeyde hastalıkların önlemesindeki rolünden dolayı ayrı bir öneme sahiptir. Akılcı olmayan ilaç kullanımı ise ülkemizdeki sağlık harcamalarında ciddi bir paya sahiptir. Bu çalışma Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi 'ne başvuran hastaların akılcı ilaç kullanımı konusundaki bilgi, tutum ve davranışlarının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi 'ne başvuran 370 hasta dahil edilmiştir. Hastalara akılcı ilaç kullanımı ile bilgi düzeyi ve tutumlarını değerlendirmek üzere 20 soruluk bir anket uygulanmıştır. Çalışmamızdan elde edilen Veriler IBM SPSS Statistics 23 programına aktarılarak analiz edilmiştir. Çalışma verileri değerlendirilirken kategorik değişkenler için dağılımlar (Sayı, %) verilmiştir. İki kategorik değişken arasında ilişki olup olmadığına Ki Kare Testi ile bakılmıştır. Ki kare testi için gruplarda yeterli sayılara ulaşılamadığı durumlarda grup birleştirmeleri yapılmış ve test tekrar uygulanmıştır. Sonuçlar yorumlanırken anlamlılık düzeyi olarak; p<0,05 alınmıştır. Katılımcıların çoğunluğunun (%51,4'ü) erkek; %55,1'inin 16-29 yaş aralığında olduğu; %56,8'i Lisans mezunu; %4,1'nin kronik hastalığının olduğu ve %13,5'inin düzenli ilaç kullandığı görülmüştür. Ayrıca katılımcıların çoğunluğunun (%37,8'inin) öğretmen; %50'sinin geliri giderinden az olduğu; %12,2'sinin sosyal güvencesinin olmadığı gözlenmiştir. Katılımcıların çoğunluğu (%71,6'sının) ilaç saklama talimatını okuyup dikkat ettiği; %85,1'inin ilacın son kullanım tarihine dikkat ettiği; %60,8'nin muayene olmadan eczaneden ilaç aldığı; %18,9'unun başkalarının tavsiyesi ettiği ilacı kullandığı; %83,3'ünün ilacın prospektüsünü okuduğu; çoğunluğunun (%50'snin) arta kalan ilacı gerektiğinde kullanmak üzere sakladığı; çoğunluğunun (%40,5'i) ilaçlara özel odada ilaçları sakladığı belirlenmiştir. Akılcı olmayan ilaç kullanımı, ülkemizde olduğu gibi dünyadaki diğer ülkelerde de görülen evrensel bir sorundur. Akılcı ilaç kullanımı konusunda dünyada ve ülkemizde belli bir yol alınsa da ilaçların kullanım sorunları devam etmektedir. Akılcı ilaç kullanımı bilincinin aşılanması için örgün ve yaygın eğitim olanakları kullanılmaya ve geliştirilmeye devam edilmelidir. Eğitim yanında, kazanılan tutum ve davranışların korunması ve desteklenmesi için gerekli idari düzenlemeler yapılmalıdır. Bu yüzden hekimlerin objektif bilgiye ulaşabilmesi için ülkemizde mezuniyet öncesi ve sonrası eğitim gözden geçirilmelidir. Hekimlerin akılcı ilaç kullanımın çoğu bileşenleri konusunda, bilgi düzeylerini yetersiz görmeleri, ülkemizde mezuniyet öncesi ve sonrasında bu konuda ciddi sorunların olduğunu ortaya koymaktadır

Abstract:
Osman CİHAN, Evaluation of Patients' Awareness of Rational Drug Use in Zonguldak Province, Department of Oral and Maxillofacial Surgery, Postgraduate Specialty Thesis, Zonguldak, 2022
Today, the use of drugs is an indispensable condition in terms of health services. Rational use of drugs has a special importance due to the role of drugs in the prevention of diseases both at the individual and societal level. Irrational drug use has a significant share in health expenditures in our country. This study was conducted to determine the knowledge, attitudes and behaviors of patients who applied to Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Dentistry Oral, Dental and Maxillofacial Surgery about rational drug use. 370 patients who applied to Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Dentistry Oral, Dental and Maxillofacial Surgery were included in the study. A questionnaire of 20 questions was administered to the patients to evaluate their rational drug use, knowledge level and attitudes. Data obtained from our study were transferred to IBM SPSS Statistics 23 program and analyzed. While evaluating the study data, distributions (Number, %) are given for categorical variables. Chi-square test was used to determine whether there was a relationship between two categorical variables. For the chi-square test, when sufficient numbers could not be reached in the groups, group combinations were made and the test was applied again. As the level of significance when interpreting the results; p <0.05 was taken. The majority of the participants (51.4%) were male; 55.1% of them were between the ages of 16-29; 56.8% of them are undergraduate graduates; It was observed that 4.1% had a chronic disease and 13.5% used regular medication. In addition, the majority of the participants (37.8%) are teachers; 50% of their income is less than their expenses; It was observed that 12.2% of them did not have social security. majority of the participants (71.6%) read and pay attention to the drug storage instructions; 85.1% of them paid attention to the expiry date of the drug; 60.8% bought medicine from the pharmacy without being examined; 18.9% used the drug recommended by others; 83.3% of them read the prospectus of the drug; the majority (50%) kept the remaining drug for use when needed; It was determined that the majority (40.5%) kept the drugs in the special room for drugs. Irrational drug use is a universal problem seen in our country as well as in other countries around the world. Although some progress has been made in the rational use of drugs in the world and in our country, problems regarding the use of drugs continue. Formal and non-formal education opportunities should continue to be used and developed in order to raise awareness of rational drug use. In addition to education, necessary administrative arrangements should be made to protect and support acquired attitudes and behaviors. Therefore, pre- and post-graduate education should be reviewed in our country so that physicians can access objective information. Physicians' lack of knowledge about most of the components of rational drug use reveals that there are serious problems in this regard before and after graduation in our country.