Zihinsel yetersizliği olan bireylere tarım becerilerinin öğretiminde video modelle öğretim yönteminin etkililiği
The effectiveness of video modelling in teaching farming skills to individuals with intellectually disabled
Yazar: FUNDA ULUGÖL
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE ERATAY
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Beceri kazandırma = Skill acquiring ; Fide yetiştiriciliği = Seedling growing ; Video destekli öğretim = Video supported teaching ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Zihinsel engelliler = Mentally retardation ; Özel eğitim = Special education ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu araştırma ile hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan bireylerin tarım becerilerinden fide yetiştirme becerisini öğrenmelerinde video modelle öğretim yönteminin etkililiği, öğrenilen becerinin kalıcılığı ve genellemesi incelenmiştir. Aynı zamanda katılımcıların öğretim süresince video aracılığıyla sunulan hedeflenmeyen bilgileri ne derecede kazandıkları ve özel eğitim öğretmenlerinin ve katılımcıların ailelerinin video modelle öğretim yöntemi kullanılarak sunulan öğretim sürecine ve hedeflenen becerilere ilişkin görüşleri değerlendirilmiştir. Araştırmada tek denekli araştırma yöntemlerinden denekler arası yoklama evreli çoklu yoklama modeli kullanılmıştır. Araştırmaya 18 ile 22 yaş arasında zihinsel yetersizlik tanısı almış iki kız bir erkek birey katılmıştır.

Araştırma bulguları; zihinsel yetersizliği olan bireylere fide yetiştirme becerisinin öğretiminde video modelle öğretim yönteminin etkili olduğunu göstermiştir. Öğretim sona erdikten 1, 2 ve 4 hafta sonra düzenlenen izleme oturumlarında tüm katılımcıların edindikleri fide yetiştirme becerisini koruduğu görülmüştür. Becerinin genellemesine ilişkin yapılan değerlendirmede ise katılımcılardan ikisinin edindikleri beceriyi farklı miktar, farklı ortam ve farklı araç-gereçlere genelleyebildiği bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca araştırmaya katılan bireylerin video aracılığıyla sunulan hedeflenmeyen bilgi kazanım düzeyine ilişkin elde edilen bulgular bir katılımcının %70, diğer iki katılımcının %80 düzeyinde hedeflenmeyen bilgileri kazandıklarını göstermiştir. Araştırmanın sosyal

geçerlik bulguları ise gerek ailelerin, gerekse özel eğitim öğretmenlerinin çalışılan becerinin işlevselliği ve kullanılan yöntemin pratikliği, tekrar izleme özelliğinin hatırlama kolaylığı sağlaması, bilgisayar ilgisi olan gençler için uygun bir yöntem olması ve zihinsel yetersizliği olan bireyleri topluma kazandırma amaçlı bir çalışma olması yönlerinden beğendikleri ve çalışma ile ilgili olumlu görüşlere sahip olduğunu göstermiştir.

Abstract:
The study examines the effectiveness of video modelling in teaching individuals with mild intellectual disability how to grow seedlings, as a basic farming skill. Furthermore the persistence and generalization of the acquired skill was examined. In addition the study evaluates, to what extent participants acquired non-target information presented through the videos, and it evaluates the opinions of the participants' tutors and families regarding the teaching method and the target skills. The study used a single-subject design with a multiple baseline model with probe conditions across participants. The participants were one boy and two girls from 18 to 22 years of age, all with intellectual disabilities.

The findings of the study show that video modelling was effective in teaching intellectually-disabled individuals to grow seedlings, and that the acquired skills to grow seedlings remained intact even 1, 2 and 4 weeks after the teaching process came to an end. In assessing the generalization of the skill, two of the participants were able to generalize the skill they learned to a different quantity, setting and using different tools. The collected data showed that the participants acquired 70% and 80% of the non-target information respectively. Social validity findings of the study showed that both families and tutors expressed positive opinions regarding the functionality of the skills taught and the practicality of the method used, as it was easy to remember because of the

repeatability of the method, and the suitability for teens with an interest in computers, as well the purpose of making them a member of society.