Öğretmenlerin çokkültürlü eğitime yönelik tutumları ile epistemolojik inançları ve öğretim yaklaşımları
The relationship between teachers' attitudes towards multi-cultural education with their epistemological beliefs and teaching approaches
Yazar: SERDAN KERVAN
Danışman: DOÇ. DR. ERDOĞAN TEZCİ
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Epistemoloji = Epistemology ; Epistemolojik inançlar = Epistemological beliefs ; Eğitim = Education ; Çok kültürlülük = Multiculturalism ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmen davranışı = Teacher behavior ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmada öğretmenlerin çokkültürlü eğitime yönelik tutumları ile epistemolojik inançları ve öğretim yaklaşımları arasındaki ilişkinin incelemesi amaçlanmıştır. Çalışma ilişkisel tarama ve nedensel karşılaştırma deseninden yararlanılarak yürütülmüştür. Çalışmaya 2015-2016 eğitim-öğretim yılında Kosova'da ilköğretim alt ve orta seviyede en az iki dilde eğitimin yürütüldüğü okullarda görev yapan Türk (130), Arnavut (425) ve Boşnak (106) olmak üzere toplam 661 öğretmen katılmıştır. Verilerin toplanmasında Çokkültürlü Eğitime Yönelik Tutum Ölçeği, Epistemolojik İnanç Ölçeği ve Öğretim Yaklaşımları Ölçeği kullanılmıştır. Ölçekler Türkçe'den Arnavutça ve Boşnakça dillerine çevrilerek dilsel eşdeğerlikleri sağlanmıştır. Ölçeklerin geçerlik ve güvenirlik analizi için 200 öğretmene pilot uygulama yapılmıştır. Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile ölçeklerin Kosova kültürüne uygunluğu denetlenmiştir. Güvenirlik analizi için iç tutarlık bağlamında Cronbach's Alpha analizi yapılmıştır. Verilerin analizinde karşılaştırmalar için Bağımsız Gruplar t Testi, Tek Yönlü Varyans analizi (ANOVA), değişkenler arasında ilişkinin belirlenmesinde korelasyon analizi ve yol analizi yapılmıştır.
iv
Araştırma sonucunda öğretmenlerin çokkültürlü eğitime yönelik tutum düzeylerinin yüksek olduğu bulunmuştur. Öğretmenlerin, öğrenmenin çabaya bağlı olduğuna ilişkin epistemolojik inançlarının ve öğrenci odaklı öğretim yaklaşımlarının ortalaması daha yüksektir. Çokkültürlü eğitime yönelik tutum, epistemolojik inançlar ve öğretim yaklaşımlarında cinsiyet, etnik köken ve yaş değişkenlerinin önemli bir faktör olduğu saptanmıştır. Öğretmenlerin görev yaptıkları eğitim kademesine göre tutumlarda, epistemolojik inanç ve öğretim yaklaşımlarında farklılık belirlenmemiştir. Korelasyon analiz sonuçları değişkenler arasında düşük düzeyde ilişki olduğunu göstermektedir. Yol analizi sonuçlarına dayalı olarak hem epistemolojik inançların öğretim yaklaşımını hem de çokkültürlü eğitime yönelik tutumları etkilediği belirlenmiştir. Tek Doğru Olduğuna İlişkin Epistemolojik İnançlar dışında diğer inançlar öğrenci merkezli öğretim yaklaşımının anlamlı yordayıcısıdır. Çokkültürlü eğitime yönelik tutumlar üzerinde öğretmen merkezli öğretim yaklaşımının negatif, öğrenci merkezli öğretim yaklaşımının ise pozitif etkisi vardır. Öğretmenlerin hizmet öncesi ve hizmet içi eğitim programlarında öğretim anlayışlarının öğrenci merkezli ve çabaya dayalı bir epistemolojik anlayışın geliştirilmesini sağlayacak şekilde düzenlenmesi yararlı olacaktır.

Abstract:
In this study, it is aimed to investigate the relationship between teachers' attitudes towards multicultural education, epistemological beliefs and teaching approaches. It was conducted using relational search and causal comparison design. 661 Turkish (130), Albanian (425) and Bosnian (106) teachers, who worked in schools in Kosovo with at least two primary and lower secondary education levels in the 2015-2016 academic year, participated in the study. Multicultural Education Attitude Scale, Epistemological Belief Scale, and Teaching Approaches Scale were used to collect data. The scales were translated from Turkish into Albanian and Bosnian languages, providing linguistic equivalence. For the validity and reliability analysis of the scales, 200 teachers were piloted. Confirmatory Factor Analysis (CFA) was used to check the appropriateness of scales in Kosovo culture. For reliability analysis, Cronbach's Alpha analysis was performed in the context of internal consistency. In the analysis of the data, Independent Groups t-Test, One Way Variance Analysis (ANOVA), Correlation Analysis and Path Analysis were done with the relationship between variables.
vi
As a result of the research, teachers' attitudes towards multicultural education were observed to be high. Teachers have a higher average of epistemological beliefs and student-centered teaching approaches that the learners are connected to the effort. Attitudes towards multicultural education, epistemological beliefs, and gender, ethnicity and age variables were found to be an important factor in teaching approaches. According to the level of education teachers are working in, there is no difference in attitudes between epistemological beliefs and teaching approaches. Correlation analysis results show a low level of correlation between variables. Results based on path analysis were found to affect both the teaching approach of epistemological beliefs and the attitudes towards multicultural education. It is a significant predictor of the student-centered teaching approach of other beliefs apart from the Epistemological Beliefs that it is Single Correct. There is a negative effect of the teacher-centered teaching approach on attitudes toward multicultural education, and a positive effect of the student-centered teaching approach. It would be helpful to organize teachers' understanding of teaching in pre-service and in-service training programs so as to provide a student-centered and effort-based epistemological understanding.