Ömerli (İstanbul) Baraj Gölü su kalitesi problemlerinin araştırlımması ve sürdürülebilir kullanımı
Studies in the water quality problems and sustainable management of Ömerli (İstanbul) Water Reservoir
Yazar: CENK GÜREVİN
Danışman: DOÇ.DR. MERİÇ ALBAY
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı / İç Sular Biyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu çalışmada, Ömerli Baraj Gölünde Mayıs 2002-Nisan 2003 tarihleri arasındaseçilen 6 istasyonda yüzey, 5 ve 10, 15 ve 20 m derinliklerden alınan su örneklerindesu kalitesi parametreleri ile fitoplankton tür çeşitliliği, biyoması ve mevsimsel değişimiincelendi.Fitoplanktonu Chlorophyta, Cyanophyta, Bacillariophyta, Euglenophyta, Dinophyta veCryptophyta olmak üzere 6 grup oluşturdu. Scenedesmus magnus Meyen, Coelastrummicroporum NÃ¤g., Pediastrum simplex Meyen, Chlamydomonas spp., Cyclotella sp.,Fragilaria crotonensis Kitton, Microcystis aeruginosa Kütz., Aphanizomenon sp. veCryptomonas sp. önemli biyomas değerlerine ulaştı. Ortalama algal biyomas istasyonlararasında önemli farklılıklar gösterdi. Chlorophyta 1., 2., 3., 4. istasyonlarda baskın grupiken Cyanophyta 5. 6. istasyonlarda baskın grup olarak tespit edildi.Su kalitesi parametreleri ile ilgili olarak elde edilen bulgulara göre; baraj gölünün yüzeysuyu sıcaklığı 4.29-28.06 oC; Elektriksel İletkenlik (Eİ): 113-354 ÂµS cm-1; pH: 7.41- 10.47; Çözünmüş Oksijen (ÇO): 7.93-19.05 mg l-1; Silika (SiO2): 48-6163 Âµg l-1;Nitrit + Nitrat (NO2 + NO3): 2-1711 Âµg l-1; Amonyak (NH3): 2-1424 Âµg l-1; ToplamAzot (TN): 420-4366 Âµg l-1; Toplam Organik Karbon (TOK): 1.35-5.76 mgl-1;Klorofil-a: 0.41-41.32 Âµg l-1 ve Toplam Azot'un Toplam Fosfor'a oranı (TN/TP): 3.1- 117.43 arasında değişiklikler gösterdi.Öte yandan, İSKİ 2000 yılından beri göldeki Cyanophyta üyelerinin artışını engellemekve fosfor çökelimini sağlamak için baraj gölünün belli bölgelerinde (1., 2. ve 3.istasyonlarda) ilkbahar sonu, yaz ve sonbahar ayları süresince algisid (CuSO4)kullanmaya başlamıştır. CuSO4 uygulanan istasyonların fosfor konsantrasyonlarında vecyanobakteri biyomasında bir düşüş meydana gelmediği; aksine özellikle o-PO4 ve TPkonsantrasyonlarının 4. 5. ve 6. istasyonlara göre yaklaşık üç kat daha yüksek olduğuyapılan ölçümlerde belirlendi.Elde edilen sonuçların Ömerli Baraj Gölü'nde daha önce yapılan araştırmalar ilekarşılaştırıldığında yaklaşık üç yıl önce hizmete giren Paşaköy İleri Biyolojik ArıtmaTesisine rağmen baraj gölünün su kalitesinde bir iyileşme olmadığı, baraj gölünün halaçeşitli kirleticilerin baskısı altında bulunduğu tespit edildi.

Abstract:
In this study, water quality parameters and seasonal changes of phytoplanktoncomposition and biomass were investigated from May 2002 to April 2003. Watersamples were taken from surface, 5 m, 10 m, 15 and 20 m depths at six sites.Phytoplankton consisted of six algal groups, Chlorophyta, Cyanophyta, Bacillariophyta,Euglenophyta, Dinophyta and Cryptophyta. Scenedesmus magnus Meyen, Coelastrummicroporum NÃ¤g., Chlamydomonas sp., Pediastrum simplex Meyen, Cyclotella sp.,Fragilaria crotonensis Kitton, Microcystis aeruginosa Kütz., Aphanizomenon sp. andCryptomonas sp. reached to significant biomass. Average algal biomass differedsignificantly among the stations chlorophytes were abundant at station 1, 2, 3, 4whereas cyanophytes more abundant at station 5, 6.The measured water quality parameters varied between; surface water temperature: 4.29- 28.06 oC, Electrical Conductivity (EC): 113-354 ÂµS cm-1, pH: 7.41-10.47,Dissolved Oxygen (DO): 7.93-19.05 mg l-1, Silica (SiO2): 48-6163 Âµg l-1, Nitrite +Nitrate (NO2 + NO3): 2-1711 Âµg l-1, Ammonia (NH3): 2-1424 Âµg l-1, Total Nitrogen(TN): 420-4366 Âµg l-1, Total Organic Carbon (TOC): 1.35-5.76 mg l-1, Chlorophyll-a: 0.41-41.32 Âµg l-1 and the TN/TP ratio were measured between 3.1-117.4.At some selected stations, algicide (CuSO4) has been applied by ISKI in order toprevent Cyanophyt blooms and to ensure phosphate precipitation in late spring, summerand autumn in the reservoir. It was noted that algicide application did not reducephosphate concentration and Cyanophyt biomass on the contrary to belief, especially o-PO4 and total phosphorus concentrations increased threefold at algicide applied stations1, 2 and 3.Comparing the results with those of previous works carried out in the reservoir, it wasseen that water quality was not improved despite the construction of a biological wastewater treatment plant three years ago. The water reservoir is still under the impacts ofvarious pollutants.