Bisfenol S'nin erkek ratlarda tiroid bezi üzerindekitoksik etkilerinin araştırılması
Investigation of the toxic effects of bisphenol S on the thyroid gland in male rats
Yazar: MÜŞERREF BOSTANCI
Danışman: DOÇ. DR. BURAK KAPTANER ; DOÇ. DR. ABDULAHAD DOĞAN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Apoptozis = Apoptosis ; Histopatoloji = Histopathology ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; PCNA = PCNA ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tiroid hormonları = Thyroid hormones

Özet:
Bu çalışmada bir bisfenol analoğu olan bisfenol S (BPS)'nin Wistar albino erkek ratların tiroid bezi üzerindeki toksik etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda 28 adet rat, BPS'nin 0, 20, 100 ve 500 mg/kg vücut ağırlığı (v.a.) dozlarına 28 gün boyunca oral gavaj ile maruz bırakıldı. Yapılan histolojik incelemelere göre, BPS maruziyetinin tiroid dokusunda farklı histopatolojik değişimlere yol açtığı, gözlendi. Tiroid folikül hücrelerinde proliferasyon indeks ortalamasının, BPS'nin bütün dozlarında, kontrol grubuna kıyasla, istatistiksel olarak anlamlı artışlar gösterdiği belirlendi (P < 0.05). Tiroid folikül hücrelerinde apoptotik indeks ortalamasının ise, BPS'nin 100 ve 500 mg/kg v.a. dozlarına maruz bırakılan gruplarda istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde arttığı, tespit edildi (P < 0.05). Serum tiroid uyarıcı hormon ile serbest tiroksin düzeylerinin, BPS maruziyeti sonrasında anlamlı değişimler göstermediği ancak serum serbest triiyodotirozin seviyesinin bütün gruplarda, kontrol grubuna kıyasla, istatistiksel olarak anlamlı düşüşler gösterdiği gözlendi (P < 0.05). BPS'nin tiroid dokusunda antioksidan enzimlerin (süperoksit dismutaz, katalaz, glutatyon peroksidaz, glutatyon S-transferaz) aktivitelerinde anlamlı artışlara ve redükte glutatyon düzeyinde ise anlamlı azalışlara neden olduğu belirlendi. Tiroid dokusunda malondialdehit düzeyinin ise BPS'nin 500 mg/kg va konsantrasyonunda, kontrol grubuna kıyasla, anlamlı bir şekilde yükseldiği gözlendi. Elde edilen veriler, BPS'nin tiroid bezi üzerinde yapısal ve oksidatif hasarlar oluşturarak, toksik etkiler meydana getirdiğini ortaya koymaktadır.

Abstract:
In the present study, it was aimed to investigate the toxic effects of bisphenol S (BPS), which is a bisphenol analogue, on the thyroid glands of male Wistar albino rats. Toward this aim, 28 rats were exposed to BPS at doses of 0, 20, 100, and 500 mg/kg of body weight (b.w.) via oral gavage for 28 days. According to the histological examinations, BPS led to several histopathological changes in the thyroid tissue. The average proliferation index among the thyroid follicular cells displayed statistically significant increases in all of the groups exposed to BPS when compared to the control group (P < 0.05). The average apoptotic index in the thyroid follicular cells was increased significantly in the groups exposed to BPS at concentrations of 100 and 500 mg/kg of b.w. (P < 0.05). The serum thyroid stimulating hormone and serum free thyroxine levels did not show significant changes after exposure to BPS; however, the serum free triiodothyronine levels displayed significant decreases in all of the groups treated with BPS when compared to the control group (P < 0.05). BPS was observed to cause significant increases in the antioxidant enzyme activities (superoxide dismutase, catalase, glutathione peroxidase, glutathione-S-transferase) and significant decreases in the reduced glutathione content. The malondialdehyde level in the thyroid tissue was elevated significantly with BPS at a dose of 500 mg/kg of b.w. when compared to the control group. The data obtained herein revealed that BPS creates toxic effects on the thyroid gland by causing structural and oxidative damages.