Çitlembik çocuk dergisi üzerine bir inceleme
A review on the Çitlembik children's magazine
Yazar: BERNA KUZU
Danışman: DOÇ. DR. MURAT ATEŞ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dergiler = Magazines ; Değerler eğitimi = Values education ; Yapısal özellikler = Structural properties ; Çitlembik Çocuk dergisi = Çitlembik Children's magazine ; Çocuk dergileri = Child magazines ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature ; Çocuk eğitimi = Child education

Özet:
Çocuk süreli yayınları çocukların eğitimini amaçlarken eğlendirici bir işlevinin de bulunması bakımdan çocuk okurlar tarafından çocuk edebiyatı ürünleri arasında çok tercih edilen bir türdür. Çocuk eğitimi ve bu dönemde kazandırılması gereken bilgi, davranış ve değerlerin önemi düşünüldüğünde çocuklar için oluşturulan eserlerin titizlikle incelenip değerlendirilmesi gerekmektedir.  Çocuklar için oluşturulacak yeni edebi ürünlerin bu incelemeler dikkate alınarak oluşturulması bu alanda pek çok kıymetli içeriği çocuk edebiyatına kazandıracaktır. Bu araştırmanın amacı Elele kadın dergisinin çocuk okurlar için yayınlanan aylık eki "Çitlembik" isimli çocuk dergisini, derginin çocuk eğitimine, değerler eğitimine katkısı ve çocuk edebiyatı ürünlerinin taşıması gereken özellikler bağlamında çocuk süreli yayınlarında bulunması gereken yapısal özellikler bakımından incelemektir. Nitel araştırma yöntemlerinden betimsel araştırma modelinin kullanıldığı çalışmanın örneklemini 1976-1980 yılları arasında Elele kadın dergisi tarafından yayınlanan "Çitlembik" çocuk dergisinin 39 sayısı oluşturmaktadır. Yapılan çalışmada, dergide yer alan metinler taşıdığı metin türü özelliklerine göre sınıflandırılmıştır. Sınıflandırılan metinlerde çocuklara kazandırılması hedeflenen değerler Türkçe Öğretim Programı'nda yer alan değerler temel alınarak incelenmiş ve tespit edilmiştir. Derginin sayıları yapısal özellikleri bakımından biçimsel kapsamda boyut (büyüklük), kâğıt, sayfa düzeni, harfler, resimler, kapak ve cilt bakımından; içeriksel kapsamda tema, konu, üslup ve dil anlatım bakımından değerlendirilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre incelenen derginin genel anlamda çocuklara uygun olduğu belirlenmiştir. Ulaşılan sonuçlar çerçevesinde birtakım öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Besides children's periodicals aim to educate children, they are a genre that is highly preferred among children's literature products by young readers in terms of having an entertaining function. Considering the importance of child education and the knowledge, behavior and values that should be gained in this period the works created for children should be carefully examined and evaluated. The new literatures to be created for young readers should be created taking consider those examinations so this will lead to gain so many valuable content yo young reader literature. The aim of this research is to examine the children's magazine named "Çitlembik", the monthly supplement of Elele women's magazine for children, in terms of the features that children's literature products should have, the contribution of the magazine to children's education, values education and the structural features that should be in children's periodicals. The sample of the study, in which the descriptive research model, which is one of the qualitative research methods, was used, consists of 39 issues of the children's magazine "Çitlembik", which was published by Elele women's magazine between 1976-1980. In the study, the texts in the journal were classified according to the type of text. The values that should be taught to children in the classified texts were examined and determined on the basis of the values in the Turkish curriculum. The issues of the magazine were evaluated in terms of structural features, size, paper, page layout, letters, pictures, cover and binding; In the term of the content, the theme, subject, style and language were evaluated in terms of expression. According to the result obtained from the research, it was determined that the examined journal was suitable for children in general. Within the framework of the obtained results, some suggestions were presented.