Çocuk ve bilim-kurgu
Children and science fiction
Yazar: ALİ KARAKAŞ
Danışman: PROF. DR. ERSAN İLAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1997
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bilim-kurgu = Science-fiction ; Film = Film ; Sinema = Cinema ; Televizyon = Television ; Televizyon dizileri = Television serials ; Çocuklar = Children

Özet:
Çocuk büyüdükçe dış dünyaya daha çok yönelmektedir. Buna bağlı olarak, 
yaşı ilerledikçe bilgi edinmede kişisel gözlemlerinin yerini giderek kitle iletişim 
araçları alır. Ancak, çocuklar ve gençler genellikle yeterince kitap ve gazete 
okumadıklarından, onlar için öncelikle televizyon güçlü ve güvenilir bir bilgi kaynağı
olmaktadır. İki yaşındaki çocukların %14?ü, dört yaşındakilerin % 65?i, altı
yaşındakilerin %95?i, dokuz yaşındakilerin %96?sı televizyon izliyorlar. Çocuk 
televizyondan neler öğreniyor? Bu sorunun yanıtı, televizyonun etkilerini araştıran 
çalışmaların sonuçlarına dayanılarak verilebilir. 
 Çocuklar televizyon iletilerine açık oldukları gibi, bu iletilerden öğrenmeye de 
yatkındırlar. Bunda, çocukların iletileri büyük ölçüde gerçeğin aktarımı gibi görmeleri 
kadar, değerlerinin, tutumlarının yetişkinlerinki gibi sabit olmaması etken olmaktadır. 
Ancak televizyonun ve sinemanın asıl etkileme gücünün, Himmelwelt?in ortaya 
koyduğu gibi, bilgi sahibi olunmayan alanlarda yüksek olduğu, ayrıca yaş, cinsiyet 
değişkenleri, kültürel çevre ve ilişkiler çerçevesinde farklılık gösterdiği, diğer bir 
deyişle, çocukların televizyon karşısında bir tabula rasa (boş çekmece) olmadıkları
gerçeği dikkate alınmalıdır. 
Çocuklarda televizyon izlemenin temel hedefi eğlenme ve oyalanma isteğidir. 
Filmler ve diziler çocuğun hem bu yönelimine, hem de fantazyaya kaçma ihtiyacına 
doyum sağlayan hazır düşler sunuyorlar. Bu bağlamda, özellikle konulu kurguları
izleme ve anlama, geleceğe yönelme, yakın çevresi dışındaki modellere öykünme 
çağında gelecekle ilgili sinematografik bilim-kurgunun, öncelikle de bilim-kurgu 
dizilerinin ayrı bir yeri alması gerekir. Çünkü, çocuktaki düş gücünün asıl önemi 
geleceği önceden öngörebilme yeteneğini geliştirmesidir. Çocuk büyüdükçe geleceğe 
yönelik amaçlar edinme ve bunlara ulaşmak için çaba gösterme düşüncesine erişir. 
Bu, geleceğe hazırlanan çocuğun, geleceğin düşünü görmesi anlamına gelir

Abstract:
As children grow up, they become more oriented towards the outer world. 
Consequently, as the age increases, mass communication tools gradually take the 
place of personal observations in gathering information. However, because children 
and teenagers usually do not read enough books and newspapers; first, television 
becomes a strong and reliable information source for them. 14% of two-year olds, 
65% of four-year olds, 95% of six-year olds, 96% of nine-year olds watch television. 
What does a child learn from television? The answer to this question can be given 
based on the results of studies that research the effects of television. 
 As children are open to messages from television, they are also inclined to 
learn from these messages. Here, as much as children?s seeing these messages as a 
transfer of truth to a great extent; their values and attitudes not being fixed like the 
adults? also becomes a factor. However, it must be considered that the real influential 
power of television and cinema, as Himmelwelt argued, is high in areas where one 
does not have much information, also, differs within the framework of age, gender, 
cultural environment and relationship variables; in other words, children are not a 
tabula rasa (blank slate) in front of television. 
For children, the main target of watching television is the desire for fun and 
entertainment. Films and TV series present premade dreams that feed this inclination 
and the need of escaping to a fantasy for children. In this context, during the age of 
viewing and understanding especially themed fiction, orientation for the future, 
emulating models other than those in close proximity; cinematographic future-related 
to science-fiction, and first of all, science-fiction TV series must have a special role. 
Real importance of the imagination of a child is that it develops the ability to predict 
the future. As children grow-up, they reach the idea of acquiring future-related 
purposes and putting up an effort for them. This means that a child, preparing for the 
future, is dreaming of the future