Halka karşı hesap verebilirlik bağlamında Türkiye'de iç güvenlik yönetimi: Sorunlar ve çözümler
Internal security administration in Turkey in the context of public accountability: Problems and solutions
Yazar: MEHMET ÖZEL
Danışman: PROF. DR. AHMET HAMDİ AYDIN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Güvenlik teşkilatı = Security establishment ; Güvenlik yönetimi = Security management ; Hesap verebilirlik = Accountability ; Jandarma = Gendarmerie ; Polis = Police ; Sahil güvenlik = Coast guard ; İç güvenlik = Internal security

Özet:
Devletin varlık nedeni, vatandaşların temel ihtiyaçlarını karşılamak için kamusal hizmetleri yerine getirmektir. Bu kamusal hizmetlerin en başta geleni ve en önemlisi, insanların en temel ihtiyacı olan güvenlik ihtiyacının karşılanmasıdır. Toplumsal değişime koşut olarak tarihsel süreç içerisinde iç güvenlik, ulusal güvenlikten ayrışmıştır. Günümüzde iç güvenlik yönetiminin demokratik değerler ile temel insan hak ve özgürlükleri çerçevesinde örgütlenmesi gerekliliği vurgulanmaktadır. Bu vurgunun bir gereği, iç güvenlik yönetiminin halka hesap verebilir olarak örgütlenmesidir. İç güvenlik yönetiminin halka hesap verebilir olarak örgütlenmesi, iç güvenlik birimlerinin aynı zamanda şeffaf, etkin ve denetlenebilir olmalarını da sağlayacaktır.
Türkiye'deki iç güvenlik yönetiminden, merkezde İçişleri Bakanlığı, yerelde ise mülki idare amirleri (vali ve kaymakamlar) birinci derecede sorumludur. Bu makamlar güvenlik hizmetini iç güvenlik birimleri vasıtasıyla yürütürler. İç güvenlik birimleri ise, jandarma, polis ve sahil güvenlik teşkilatlarıdır. İç güvenlik yönetimi, örgütlenme başta olmak üzere pek çok konuda sorunla karşı karşıyadır. Bu sorunları; çok başlı örgütlenme, koordinasyon ve işbirliği sorunu, asker-sivil karma yapı ve sivil otoriteye bağlılık sorunu, eğitim, uzmanlaşma, çalışma şartları, tayin ve terfi konularını içine alan personel sistemi sorunları ve halka karşı hesap verebilirlik sorunu olarak ele almak mümkündür.
Bu çalışmanın amacı, iç güvenlik yönetiminden taşrada sorumlu olan vali ve kaymakamlar ile il jandarma komutanları, sahil güvenlik bölge komutanları ve il emniyet müdürleri ile yapılan yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla Türkiye'de iç güvenlik yönetiminde karşılaşılan sorunları halka hesap verebilirlik bağlamında ele almak ve bu sorunlara ilişkin çözüm önerileri geliştirmektir. Çalışmada, iç güvenlik yönetimi aktörlerinin halka hesap verebilirlik anlayışından uzak oldukları tespitinden hareketle, iç güvenlik yönetiminin etkin ve verimli şekilde hizmet sunabilmesi için halka hesap verebilirliği esas alan bir anlayışla yeniden örgütlenmesi gerektiği savunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: 
Halka Hesap Verebilirlik, İç Güvenlik Yönetimi, Polis, Jandarma, Sahil Güvenlik

Abstract:
State exists to fulfil public services to meet the basic needs of citizens. The foremost and most important public service is to meet security needs, as one of the basic needs of community. Internal security has been separated from the national security throughout the historical process, parallel to social change. Today, it is emphasised that internal security administration should be organised within the framework of democratic values and basic human rights and freedom. It is also emphasised that internal security administration needs to be organised as accountable to public. The organisation of internal security administration as accountable to the public would also make the internal security units as transparent, effective and auditable. 
In Turkey the Ministry of Interior and the civilion local authorities (provincial and district governors) are responsible for the administration of internal security. These authoroties provide internal service by the internal security units. The internal security units are the police, gendarmerie and coastal guard organisation. The Turkish internal security administration is faced with many problems in various areas, including the organisational structure. It is possible to consider these problems as multi-headed organization, coordination and cooperation problems, the civil-military hybrid construction, civil authorities commitment, issues of education, specialization, working conditions, personnel system problems such as determination and promotion issues, and accountability to the public.
The purpose of this study is to deal the problems encountered in internal security administration in Turkey, in terms of public accountability and to develop solutions conerning these problems, via semi-structured interviews with  the governors responsible for the local administration of internal security, district governors, the provincial gendarmerie commanders, coastal guard district commanders and provincial police chiefs. In the study, it is argued that the internal security actors do not consider themselves as accountable to public, therefore internal security administration should be reorganised on the basis of public accountability in order to provide effective and efficient services.

Keywords: 
Public Accountability, Security Administration, Gendarmerie, Coastal Guard, Police.