Pediyatrik COVID-19 vakalarımızın retrospektif analizi: Tek merkez deneyimi
Retrospective analysis of our pediatric COVID-19 cases: A single center experience
Yazar: ADEM KARABULAK
Danışman: PROF. ÇAĞATAY NUHOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Pediatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Laboratuvarlar = Laboratories ; Radyografi = Radiography ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Giriş ve Amaç:Covid-19 çok yeni bir hastalıktır. Tanımlanmasından bu yana altı ay dahi geçmemiştir. İlk kez ortaya çıktığı Çin'in verileri, daha sonra yayıldığı Avrupa'daki verilerden farklıdır. Çocuk dostu bir hastalık olduğu gözlenmektedir. Bu konuda yapılmış ve yapılmakta olan çalışmalar vardır. Çocuk Kliniğimiz pediyatrik Covld-19 olgularını hastanemizin pandemi servislerinden bağımsız olarak müstakilen yönetmiştir. Yönetilen bu hastalarımızın verilerini analiz ederek ulusal bilgi havuzumuza katkıda bulunmayı amaçlamaktayız.
Gereç ve Yöntem:Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi Haydarpaşa Numune Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Çocuk Kliniği'nde 11.03.2020-01.01.2022 tarihleri arasında Covid-19  tanısı alan 509 olgu retrospektif olarak incelendi.
Bulgular:Çalışmaya dahil edilen olguların 271'si (%53,2) erkek, 238'si (%46,8) kızdı. Erkek/kız oranı 1,13 bulundu.Çalışmaya dahil edilen hastaların yaşları 0 ile 18 arasında değişmekte olup, ortalaması 8,83±5,04'dir.Çalışmaya dahil edilen PCR testi pozitif olan hastalar içerisinde klinik derecelenme yapıldığında hastaların %12,6'si asemptomatik, % 69,2 hafif hasta, % 10,6'sı orta derecede hasta, % 4'ü ağır derecede hasta, %1,6'sıkritik derecede hasta olarak saptanmıştır.Çalışma popülasyonunda ölüm gerçekleşmemiştir. PCR testi pozitif olan çocuk hastaların %2'si MİS-C tanısı almıştır.Çalışmamızda PCR testi pozitif olan hastalara ait kaydedilen şikayetler değerlendirildiğinde %85,3 ünde en az bir şikayet varlığı saptanmıştır. En sık saptanan şikayet %42,8 ateş olarak saptandı. Öksürük %40,1 en sık görülen ikinci şikayet olarak saptandı.Çalışmamızda PCR testi pozitif olan çocuk hastalarda baş ağrısı % 28.3 oranında, boğaz ağrısı % 21,0 oranında, miyalji  % 21.0 oranında  , ishal   % 15.1 oranında, mide bulantısı ve kusma % 10,6 oranında, nefes darlığı % 9,4 oranında  tespit edildi.Çalışmamızda kardiyovasküler anormallikler (örneğin, kalp yetmezliği, aritmiler, miyokardit, perikardit, kardiyojenik şok, pulmoner emboli, ST yüksekliği miyokard infarktüsü) saptanmamıştır. Çalışmamıza dahil edilen hastalarda akut kolestaz, pankreatit ve hepatit, gastrointestinal kanama saptanmamıştır. PCR pozitif olan hastaların laboratuar bulguları değerlendirildiği çalışmamızda en sık bulgu C-reaktif protein laboratuar tetkiki istenen 73 hastanın 58,9'unda yüksek bulunmuştur. İkinci en sık laboratuar bulgusu olarak ferritin laboratuar tetkiki istenen 73 hastanın %50,7'sinde yüksek olarak bulunmuştur.D-dimer yüksekliği değerlendirmeye alınan hastaların%49,3'ünde, AST ve/veya ALT yüksekliği %37,0'sinde, Lenfopeni %26,0'sında, WBC yüksekliği %24,7'sinde, Lenfositoz %11,0'inde saptanmıştır.Ayaktan takip edilen hastaların yaş ortalaması (8,78±5,02) ile yatarak takip edilen hastaların yaş ortalaması (9,46±5,27) arasında anlamlı fark saptanmadı.Yatarak takip edilen hastaların %43,0'ı kadın cinsiyet %57,0'ı erkek cinsiyette olup istatistik olarak anlamlı fark saptanmadı.Nefes darlığı olan hastaların %70,2'si yatarak takip edilmiştir. Yatarak takip edilen hastaların %87,0'ında nefes darlığı şikayeti mevcuttur. Şikayetler açısından nefes darlığı dışında kalan şikayetler yatarak takip edilen hastalarda ayaktan takip edilen hastalara göre daha fazla değildir.PCR pozitif olan hastaların 61'ine PAAG çekilmiş olup PAAG'de tutulum olan hastaların %100'ü yatarak takip edilmiştir. PAAG 0-9 yaş grubunda 32 hastaya uygulanmış %3,1'inde, 10-17 yaş grubunda 35 hastaya uygulanmış %14,3'ünde  tutulum saptanmıştır.PCR sonucu pozitif çıkan 509 hastanın sadece 10 tanesine düşük doz toraks bilgisayarlı tomografisi çekilmiş olup bunlardan 5'inde Covid-19 hastalığını işaret edecek pozitif bulgular saptanmıştır.PCR pozitif hastalar 0-9 yaş ve 10-17 yaş olarak iki grup halinde incelendiğinde 0-9 yaş grubunda 142'si (%49,8) erkek, 143'ü (%50,2) kızdı, 10-17 yaş grubunda ise 129'u (%57,6) erkek, 95'i (%42,4) kızdı.PCR pozitif hastalar içerisinde nefes darlığı 0-9 yaş grubunda %6,3 10-17 yaş grubunda %13,4, miyalji 0-9 yaş grubunda % 10,2 10-17 yaş grubunda %34,8, baş ağrısı 0-9 yaş grubunda % 15,8 10-17 yaş grubunda %44,2, koku ya da tat alamama 0-9 yaş grubunda %1,4 (4) 10-17 yaş grubunda %14,7, burun akıntısı, burun tıkanıklığı 0-9 yaş grubunda % 8,4 10-17 yaş grubunda %9,4, mide bulantısı ve/veya kusma 0-9 yaş grubunda %9,8 10-17 yaş grubunda %11,6, karın ağrısı 0-9 yaş grubunda % 7,37 10-17 yaş grubunda %8,93, ishal 0-9 yaş grubunda %15,410-17 yaş grubunda % 14,7, ateş 0-9 yaş grubunda % 41,8 10-17 yaş grubunda %36,2, boğaz ağrısı 0-9 yaş grubunda % 14 10-17 yaş grubunda %29,9   olarak tespit edilmiştir.Çalışmamıza dahil edilen 0-9 yaş grubunda olan hastaların %6'sı yatarak takip edilirken 10-17 yaş grubunda %9,8'i yatarak takip edilmiştir.
Sonuç:COVID-19 çocuklarda sıklıkla asemptomatik ve hafif dereceli olarakseyretmektedir ancak nadirde olsa ağırseyredebileceği akılda tutulmalıdır. Ayrıca çocuklarınbulaş zincirinde yer alabileceği unutulmamalıdır. Hastalığa yakalanan çocuklar düzenli takip edilmeli gerekli olmadıkça radyoaktif ışınla çalışan görüntüleme yöntemlerine başvurulmamalıdır.
Anahtar Kelimeler:Çocuk, Covid-19, Labaratuar, Görüntüleme

Abstract:
Objective:Covid-19 is a very new disease. Not even six months have passed since its identification. The data for China, where it first appeared, is different from the data for Europe, where it later spread. It is observed that it is a child-friendly disease. There are studies that have been done and are being done on this subject. Our Pediatric Clinic managed pediatric Covld-19 cases independently from the pandemic services of our hospital. We aim to contribute to our national knowledge pool by analyzing the data of these managed patients.
Materials and Methods:509 cases diagnosed as Covid-19 between 11.03.2020 and 01.01.2022 at the Haydarpaşa Numune Health Application and Research Center Pediatric Clinic, Faculty of Medicine, Health Sciences University, were analyzed retrospectively.
Results:Of the cases included in the study, 271 (53.2%) were male and 238 (46.8%) were female. The male/female ratio was found to be 1.13. The ages of the patients included in the study ranged from 0 to 18, with a mean of 8.83±5.04. When clinical grading was made among the patients with positive PCR test included in the study, 12.6% of the patients were asymptomatic, 69.2% were mildly ill, 10.6% were moderately ill, 4% were severely ill, 1.6% were found to be critically ill. No deaths occurred in the study population. 2% of pediatric patients with positive PCR tests were diagnosed with MIS-C. In our study, when the recorded complaints of the patients with positive PCR tests were evaluated, at least one complaint was found in 85.3% of them. The most common complaint was 42.8% fever. Cough was found to be the second most common complaint with 40.1%. In our study, headache 28.3%, sore throat 21.0%, myalgia 21.0%, diarrhea 15.1%, nausea and vomiting 10.6%, shortness of breath 9.4% were detected in pediatric patients with positive PCR test. . Cardiovascular abnormalities (eg, heart failure, arrhythmias, myocarditis, pericarditis, cardiogenic shock, pulmonary embolism, ST elevation myocardial infarction) were not found in our study. Acute cholestasis, pancreatitis and hepatitis, and gastrointestinal bleeding were not detected in the patients included in our study. In our study, in which the laboratory findings of PCR-positive patients were evaluated, the most common finding was high in 58.9 of 73 patients for whom C-reactive protein laboratory analysis was requested. As the second most common laboratory finding, ferritin was found to be elevated in 50.7% of 73 patients for whom laboratory examination was requested. High D-dimer was evaluated in 49.3% of the patients, AST and/or ALT elevation in 37.0%, Lymphopenia in 26.0%, WBC elevation in 24.7%, Lymphocytosis in 11.0%. detected in. There was no significant difference between the mean age of the outpatients (8.78±5.02) and the mean age of the inpatients (9.46±5.27). 43.0% of the inpatients were female and 57.0% were male, and no statistically significant difference was found. 70.2% of the patients with dyspnea were hospitalized. 87.0% of inpatients have complaints of dyspnea. Complaints other than shortness of breath in terms of complaints are not more common in inpatients than in outpatients. 61 of the patients who were positive for PCR had POAG graphy and 100% of the patients who had involvement in the POAG graphy were followed up as an inpatient. POAG X-ray was applied to 32 patients in the 0-9 age group, 3.1% of them were applied to 35 patients in the 10-17 age group, and 14.3% of them were involved. Low-dose thorax computed tomography was performed in only 10 of 509 patients with positive PCR results, and positive findings were found in 5 of them to indicate Covid-19 disease. When PCR-positive patients were examined in two groups as 0-9 years old and 10-17 years old, 142 (49.8%) were boys and 143 (50.2%) were girls in the 0-9 age group. 129 (57.6%) were male and 95 (42.4%) were female. Among PCR positive patients, shortness of breath 6.3% in the 0-9 age group, 13.4% in the 10-17 age group, myalgia 10.2% in the 0-9 age group, 34.8% in the 10-17 age group, headache 0-9 15.8% in the 10-17 age group, 44.2% in the 10-17 age group, inability to smell or taste 1.4% in the 0-9 age group 14.7% in the 10-17 age group, runny nose, nasal congestion 0-8.4% in the 9 age group, 9.4% in the 10-17 age group, nausea and/or vomiting 9.8% in the 0-9 age group, 11.6% in the 10-17 age group, abdominal pain in the 0-9 age group 7.37 8.93% in the 10-17 age group, diarrhea 15.4% in the 0-9 age group, 14.7% in the 10-17 age group, fever 41.8% in the 0-9 age group 36% in the 10-17 age group ,2, sore throat was detected as 14% in the 0-9 age group and 29.9% in the 10-17 age group. While 6% of the patients in the 0-9 age group included in our study were hospitalized, 9.8% of them in the 10-17 age group were followed up as an inpatient.
Conclusion:COVID-19 is often asymptomatic and mild in children, but it should be kept in mind that it can rarely progress severely. In addition, it should not be forgotten that children can take part in the chain of transmission. Children afflicted with the disease should be followed regularly, and imaging methods working with radioactive rays should not be used unless necessary.
Key words:Child, Covid-19, Laboratory, Imaging