Düzenli spor yapan bireylerin beslenme bilgi düzeyleri ve yeme arzularının değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional knowledge levels and eating desires of individuals who engage in regular sports
Yazar: EDANUR SERTDEMİR
Danışman: PROF. DR. AYŞE ASLI BARLA DEMİRKOZ
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışma düzenli spor yapan bireylerin beden kütle indeksi değerleri ile beslenme bilgi düzeyleri ve yeme arzuları arasındaki ilişkiyi değerlendirmek ve spor yapmayan bireyler ile karşılaştırmak amacıyla yapılmıştır. Araştırma 5 Temmuz 2023 – 5 Kasım 2023 tarihlerinde yapılmıştır. Çalışmaya İstanbul Çekmeköy'de bulunan Profit PT Studio ve Dr. Kadir Topbaş Spor Tesisi adlı spor salonlarında aktif olarak fitness yapan 84 kadın, 36 erkek birey ve kontrol grubu olarak spor yapmayan 42 kadın ve 21 erkek birey daha dahil edilmiştir. Çalışma toplam 183 birey ile yürütülmüştür. Araştırma soruları anket formu ile hem yüz yüze görüşme tekniği ile hem de internet ortamında online bir şekilde toplanmıştır. Anket formunda ilk bölümde genel bilgiler (Sosyodemografik özellikleri ve beslenme alışkanlıkları), ikinci bölümde Besin Tüketim Sıklığı, üçüncü bölümde Yetişkinler için Beslenme Bilgi Düzeyi Ölçeği ve son bölümde Yeme Arzusu Ölçeği Kısa Formu kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre; düzenli spor yapan bireylerin temel beslenme ve besin tercihi puanı spor yapmayan bireylerin puan ortalamasına göre daha yüksek bulunmuştur fakat bu fark istatistiksel açıdan anlamlılık göstermemektedir (p>0,05). Yeme arzusu puanları her iki grupta değerlendirildiğinde ise; düzenli spor yapan bireylerin yeme arzusu puanının daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır ve bu fark istatistiksel açıdan anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Düzenli olarak spor yapan bireylerin yeme arzusu puan ortalaması (36,07±19,36) spor yapmayan bireylerin puan ortalamasından (30,11±13,64) daha yüksek bulunmuştur. Yapılan Pearson Korelasyon Analizine göre bireylerin beden kütle indeksleri ile Temel Beslenme puanları ve Besin Tercihi puanları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki bulunamazken (p>0,05), beden kütle indeksi ile yeme arzusu puanı arasında pozitif (r=0,184, r=0,282) ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Bu sonuca göre bireylerin beden kütle indeksleri ve yeme arzusu puanları anlamlı olarak birlikte artmaktadır.  Sonuç olarak, bireylere sağlıklı beslenme ve sağlıklı besin seçimi konusunda uzman kişiler tarafından gerekli beslenme eğitimi verilmelidir. Ayrıca spor yapan bireylerin beslenme konusunda uzman kişiler tarafından takip edilmesi çok büyük bir önem arz etmektedir.

Abstract:
This study was conducted to evaluate the relationship between body mass index values, nutritional knowledge levels and eating desires of individuals who do regular sports and to compare them with individuals who do not do sports. The research was conducted between  July 5 and November 5.  84 female and 36 male individuals who were actively doing fitness at Profit PT Studio and Dr. Kadir Topbaş Sports Facility in Çekmeköy, İstanbul participated in the study and 42 female and 21 male individuals who did not do sports were included as a control group. The study was conducted with a total of 183 individuals. Research questions were collected through a survey form, both face-to-face and online. In the survey form, general information (Sociodemographic characteristics and eating habits) was used in the first part, Food Consumption Frequency in the second part, Nutrition Knowledge Level Scale for Adults in the third part, and the Desire to Eat Scale Short Form was used in the last part. According to the results obtained from the research; The basic nutrition and food preference scores of individuals who do regular sports were found to be higher than the average score of individuals who do not do sports, but this difference is not statistically significant (p>0.05). When the desire to eat scores are evaluated in both groups; It was concluded that the desire to eat score of individuals who exercise regularly was higher and this difference was found to be statistically significant (p <0.05). The mean score of eating desire of individuals who do sports regularly (36.07±19.36) was found to be higher than the mean score of individuals who do not do sports (30.11±13.64). According to the Pearson Correlation Analysis, while there was no statistically significant relationship between individuals' body mass index and Basic Nutrition scores and Food Preference scores (p>0.05), a positive (r=0,184, r=0,282) and significant relationship was found between body mass index and desire to eat score. According to this result, individuals' body mass indexes and desire to eat scores increase significantly together. As a result, individuals who do sports regularly should be given the necessary nutrition education by experts on healthy nutrition and healthy food selection and those who do sports should be followed by dietitians more important.