Parkinson ve alzheimer hafif kognitif bozukluğu olan hastaların kognitif profillerinin karşılaştırılması
Comparison of cognitive profiles of patients with parkinson and alzheimer's mild cognitive disorder
Yazar: SÜMEYYE YAKUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZDEN ERKAN OĞUL ; PROF. DR. LÜTFÜ HANOĞLU
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Bilişsel Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
Hafif kognitif bozukluk Alzheimer hastalığı (AH) ve Parkinson hastalığında (PH) sık görülmektedir. AH ve PH ileri yaşla ilişkili en sık görülen iki nörodejeneratif hastalığı temsil etmektedir. Yapılan pek çok çalışmada tanımlanmış bir tedavisi olmadığı için demansa yakalanma ihtimali yüksek hastaların özellikle erken evrede tespiti ve bozulmanın profilinin en minimal süreçte belirlenmesinin önemine vurgu yapılmıştır. AH-HKB ve PH-HKB grupları arasında kognitif profili kıyaslayan çalışmalar mevcut olsa da henüz yeterli sayıda değildir. Çalışmamızdaki amaç demans hastalığının özellikle en yaygın olarak görülen iki türünde (Parkinson ve Alzheimer) henüz demansın açığa çıkmadığı fakat hafif kognitif bozukluğun mevcut olduğu bireylerin kognitif profillerinin detaylı biçimde kıyaslayabilmektir. Yaptığımız çalışmada öncelikle AH-HKB kriterlerine uygun 33 hasta ve PH-HKB kriterlerine uygun 25 hasta belirlenerek iki ayrı grup oluşturulmuştur. Retrospektif olarak yapılan çalışmamızda bireylerin kognitif işlevlerini değerlendirebilmek için nöropsikolojik testler kullanılmıştır.Kognitif bozulmanın şiddetini belirleyebilmek için; Klinik Demans Derecelendirme Ölçeği (CDR) ,global kognitif becerilerin değerlendirilebilmesi için; her iki gruba da Mini Menral Durum Testi (MMSE), dikkat işlevleri; İleri Sayı Menzili ve Geri Sayı Menzili, bellek işlevleri; Sözel Bellek Süreçleri Testi (SBST), Mantıksal Bellek Testi,yürütücü işlevler; Stroop Testi ve Saat Çizim testi ile ,vizyospasyal işlevler; Benton Yüz Tanıma Testi ve Benton Çizgi Yönü Belirleme Testi, dil işlevleri; Boston Adlandırma Testi, KAS testi ile değerlendirilmiştir. Nöropsikolojik testlere ek olarak, nöropsikiyatrik profilin değerlendirilebilmesi için; Nöropsikiyatrik Envanter (NPE) ve Geriatrik Depresyon Ölçeği (GDÖ) testleri kullanılmıştır. Çalışmamızın bulgularına göre; AH-HKB'li bireylerde episodik bellek, leksikal akıcılık, yüz tanıma puanlarının istatiksel olarak anlamlı bir şekilde PH-HKB'li bireylere kıyasla daha düşük olduğu bulunmuştur.

Abstract:
Mild cognitive impairment is common in Alzheimer's disease (AD) and Parkinson's disease (PD). AD and PD represent the two most common neurodegenerative diseases associated with advanced age. Since there is no defined treatment in many studies, the importance of detecting patients with a high probability of developing dementia, especially in the early stages, and determining the deterioration profile in the minimum process has been emphasized. Although there are studies comparing the cognitive profile between AD-MCI and PD-MCI groups, they are not yet sufficient. The aim of our study is to compare in detail the cognitive profiles of individuals in whom dementia has not yet emerged but mild cognitive impairment is present, especially in the two most common types of dementia (Parkinson and Alzheimer's). In our study, firstly, 33 patients who met the AD-MCI criteria and 25 patients who met the PD-MCI criteria were identified and two separate groups were created. In our retrospective study, neuropsychological tests were used to evaluate the cognitive functions of individuals. To determine the severity of cognitive impairment; Clinical Dementia Rating Scale (CDR) to evaluate global cognitive skills; Mini Menral State Test (MMSE), attention functions; Forward Range and Backward Range, memory functions; Verbal Memory Processes Test (SBST), logical memory tests; executive functions, Stroop Test and Clock Drawing test; visuospatial functions, Benton Face Recognition Test and Benton Line Direction Identification Test; Language functions were evaluated with the Boston Naming Test and KAS test. In addition to neuropsychological tests, to evaluate the neuropsychiatric profile; Neuropsychiatric Inventory (NPI) and Geriatric Depression Scale (GDS) tests were used. According to the findings of our study; Episodic memory, lexical fluency, and face recognition scores were found to be statistically significantly lower in individuals with PD-MCI than in individuals with PD-MCI.