Sedanter bayanlarda zumba egzersizlerinin endocan, leptin düzeyi, kan lipit profillerine ve aort elastikiyet parametrelerine etkisi
The effect of zumba exercises on levels  endocan and leptin, blood lipit profiles and  aort elasticity parameters in sedentary women
Yazar: SEMA AKKUŞ
Danışman: DOÇ. DR. ELİF ŞIKTAR
Atatürk Üniversitesi / Kış Sporları ve Spor Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports

Özet:
Amaç: Egzersizin kalp damar hastalıklarından korunmada önemli bir etkiye sahip olduğu bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı da sedanter bayanlarda zumba egzersizlerinin kalp ve damar hastalıklarında önemli belirteç olan endocan, leptin, kan lipit seviyeleri ile aort elastikiyet parametlerine etkisini incelemektir.
Materyal ve metot: Çalışmanın deneklerini 25-40 yaş aralığında, sağlıklı 20 sedanter bayan oluşturmaktadır. Çalışma gruplarına 2 hafta uyum antrenmanı, 8 hafta zumba egzersiz programından oluşan toplam 10 haftalık bir egzersiz programı uygulandı. Düzenli egzersizin etkisini belirlemek amacıyla egzersiz öncesi ve sonrasında istirahat koşullarında tüm deneklerin endocan ve leptin düzeyleri, kan seviyeleri (kolestrerol, trigliserit, HDL-K, LDL-K,) kan basınçları, aortik sertliği parametreleri ( aortik çap, elastik modül, aortik strain, aortik stiffness β, aortik distensibilite), ölçülerek değerlendirildi. Veriler SPSS for Windows 22.0 versiyonu ile analiz edildi.
Bulgular: Çalışmada Endocan ve leptin değerleri, egzersiz sonrasında egzersiz öncesi değerlere göre anlamlı olarak azaldı (sırasıyla; p<0.05, p<0.005). Egzersiz öncesi kolesterol ve trigliserit seviyesi, egzersiz sonrası kolesterol ve trigliserit seviyesine göre (p<0.001), egzersiz sonrası LDK-K seviyesi, egzersiz öncesi değerlere göre anlamlı olarak azalırken (p<0.01), egzersiz sonrası HDL-K seviyesi, egzersiz öncesi HDL-K seviyesine göre önemli derecede arttı (p<0.001). Egzersiz sonrası diastolik kan basıncı ve sistolik kan basıncı değerleri egzersiz öncesi ölçümlerine göre anlamlı şekilde düşük bulundu (sırasıyla; (p<0.05), (p<0.005). Aortik çap değişimi ve aortik distensibilite egzersiz sonrasında egzersiz öncesine göre anlamlı olarak arttı (p<0.05). Egzersiz öncesi sistolik kan basıncı değeri ile aortik stiffness β indeksi değeri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunurken (P<0.001), diastolik kan basıncı, edocan, leptin ve kan seviyeleriyle aortik çap parametreleri arasında hem egzersiz öncesi hem de egzersiz sonrası değerler açısından herhangi bir korelasyon tespit edilmedi (p>0.05).
Sonuç: Düzenli uygulanan zumba egzersiz programının endocan ve leptin seviyesini azaltığını, kan basıncını düşürdüğünü, kan seviyelerini düzenlediğini, bazı aortik elastikiyet parametrelerinde artışa neden olarak olası damar sertliğinde koruyucu bir etkiye sahip olduğunu söyleyebiliriz.
Anahtar Kelimeler: Zumba egzersizi, endocan, leptin, kan basıncı, aort elastikiyeti

Abstract:
Aim: It is well known that exercise has an important protective role in cardiovascular diseases. The objective of this study is to investigate the effects of Zumba exercises on endocan, leptin and lipit levels, and aortic elasticity parameters in sedentary women.
Materials and Methods: The study group constituted of 20 healthy and sedentary women between the ages of 25 and 40. The participants underwent a 2-week adaptation program and 8-week Zumba exercise program, a total of a 10-week program.  In order to determine the effects of the exercise, endocan, leptin, blood lipit (cholesterol, triglyceride, HDL-KD38, LDL-KD38) levels, blood pressure, aortic rigidity parameters (aortic diameter, elastic module, aortic strain, aortic stiffness β, aortic distensibility) were measured and assessed before and after the exercise under resting conditions. The study data were analyzed with SPSS Windows v22.0 software package.
Findings: We found out that the endocan and leptin levels decreased significantly after the exercise compared to the levels before the exercise (p<0.05, p<0.005 respectively). While pre-exercise cholesterol and triglyceride levels were significantly lower than post-exercise cholesterol and triglyceride levels (p<0.001) and the post-exercise LDL-K levels were significantly lower than the pre-exercise LDL-K (p<0.01), post-exercise HDL-K levels increased significantly compared to the pre-exercise HDL-K levels (p<0.001). Besides, the post-exercise diastolic and systolic blood pressure levels were significantly lower than the pre-exercise levels (p<0.05, p<0.005 respectively). The aortic diameter change and aortic distensibility increased significantly after exercise (p<0.05). Although we found a significant correlation between the pre-exercise systolic blood pressure and aortic stiffness β index (p<0.001), there was no significant correlation between post-exercise and pre-exercise levels of diastolic blood pressure, endocan, leptin, blood lipit levels and aortic diameter parameters (p>0.05).
Conclusion: In light of the results of our study, we may suggest that regular Zumba exercise program decreased endocan and leptin levels, blood pressure, regulated the blood lipit levels and had a protective effect against the arteriosclerosis depending on the increase in some aortic elasticity parameters.
Keywords: Zumba exercise, endocan, leptin, blood pressure, aortic elasticity.