Hemşire akademisyenlerin akademik etik değerlerinin ve eleştirel düşünme düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of academic ethical values and critical thinking levels of nursing academicians
Yazar: BETÜL SENA YALÇINKAYA
Danışman: DOÇ. DR. GÜLAY YILDIRIM
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akademik personel = Academic personnel ; Akademisyenler = Academicians ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Etik = Ethics ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research

Özet:
Çalışmanın amacı, hemşire akademisyenlerinin akademik etik değerleri ve
eleştirel düşünme düzeylerinin belirlenmesidir. Araştırmaya Doğu Karadeniz Projesi
Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığına Bağlı İlleri (DOKAP)'nden 120 akademisyen
katılmıştır. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Akademik Etik Değerler Ölçeği, Eleştirel
Düşünme Tutum Ölçeğiyle toplanmış ve SPSS 22.0 for Windows paket programında
analiz edilmiştir. Veriler, bağımsız iki grup için independent sample t test, bağımlı
(eşlenik) iki grup için paired sample t test, ikiden fazla grup için ANOVA testi (F) ile
analiz edilmiştir. Normallik varsayımının test edilmesinde çarpıklık ve basıklık
değerleri dikkate alınmıştır. Yanılma düzeyi ise p<0.05 anlamlı olarak alınmıştır.
Katılımcıların %32,5'i 6-10 yıl arasında çalıştığı, %95'i klinik deneyime sahip,
%72,5'i uluslararası alanda makale yayını olduğu, kendi ifadelerine göre %91,7'sinin
akademik etik ve %84,2'si eleştirel düşünme hakkında yeterli bilgiye sahip olduğu
saptanmıştır.
Katılımcıların etik değerler algısı ortalaması 174,53±6,73 (max:250;Min:50) ve
eleştirel düşünme tutum ortalaması 36,62±5,13 (Max:95;Min:19)'tür. Klinik deneyimi
olanların Akademik Etik Değerler Ölçeği alt boyutlarından "Çalışılan Kuruma Yönelik
Değerler" ve "Öğretim Sürecine Yönelik Değerler" puan ortalamaları anlamlı olarak
daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Akademik etik hakkında yeterli bilgiye sahip
olanların Akademik Etik Değerler Ölçeği alt boyutlarından "Topluma Yönelik
Değerler" ve toplam "Akademik Etik Algısı Ölçeği" puan ortalamaları anlamlı olarak
daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Akademik etik hakkında yeterli bilgiye sahip
olanların ve erkeklerin Eleştirel Düşünme Tutum Ölçeği alt boyutlarından "Kanıta
Dayalı Karar Verme" alt boyut puan ortalamaları anlamlı olarak daha yüksek
bulunmuştur (p<0,05). Katılımcıların Akademik etik değerleri algısı ve eleştirel
düşünme tutum düzeyleri arasında anlamlı pozitif yönde korelasyon bulunmuştur
(p=0,000; r=0,793).
Sonuç olarak klinik deneyime sahip akademisyenlerin akademik etik algısı
çerçevesinde çalışılan kuruma ve öğretim sürecine yönelik değerleri daha yüksek olup,
erkeklerin ve akademik etik hakkında bilgisi olanların eleştirel düşünme çerçevesinde
kanıta dayalı karar vermede tutumları daha yüksektir. Bireylerin eleştirel düşünme
tutumları arttıkça akademik etik algıları da artmaktadır. Hemşire akademisyenlerin
akademik etik değerleri ortalamanın biraz üzerindeyken, eleştirel düşünme tutumları ise
ortalamanın altında kalmıştır. Hemşirelik akademisyenlerinin etik ve eleştirel düşünme
algılarının yükseltilmesine yönelik farkındalık eğitimleri verilebilir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the academic ethical value and critical
thinking abilities of academicians of nursing department. 120 academicians participated
in research from the Provinces of the Regional Development Administration of the
Eastern Black Sea Project (DOKAP). Data were collected from Personal Information
Form, Academic Ethical Value Scale, Critical Thinking Attitude Scale and analysed by
SPSS 22.0 for Windows package program. Data were analysed by independent sample t
test for two independent groups, paired sample t test for two dependent groups and
ANOVA test (F) for more than two groups. Skewness and kurtosis value were taken
into consideration in testing the normality assumption. The level of error is tought to be
p <0.05.
It was found that 32,5% of the participants have worked for 6-10 years, 95% have
clinical experience, 72,5% have international articles, 91,7% have academic ethics and
84,2% have information which is enough about critical thinking according to their
statement.
The average about perception of ethical values of the participants was
174.53±6,73 (max:250; Min:50) and the average about critical thinking attitude was
36,62±5,13 (Max:95; Min:19). The mean scores of "Value of the Institution" and
"Value of the Teaching Process" were found significantly higher in the sub-dimensions
of the Academic Ethical Value Scale for those with clinical experience. (p<0,05). The
mean scores of "Value for Society" and total "Academic Ethics Perception Scale" were
found higher than in sub-dimensions of the Academic Ethical Value Scale for those
with enough knowledge of academic ethics (p<0.05) significantly. The mean sub-scale
scores of "Evidance-Based Decision Making" were found higher than in sub-
dimensions of the Critical Thinking Attitude Scale of men and those with knowledge
which is enough of academic ethics (p<0,05) significantly. A correlation was found
between the participants in perception of academic ethical values and their attitude
about critical thinking (p=0,000; r 0,793), pretty positively.
As a result, academicians with clinical experience have higher value than the
institution and teaching process within the framework of perception of academic ethics
on the other hand, men and those with knowledge about academic ethics have higher
attitudes than evidence-based decision making within the framework of critical
thinking. The more individuals' critical thinking attitudes is increased, the more their
academic ethical perception is increased. While academic ethical values of nursing
academics were slightly above average, critical thinking attitudes were below average.
Awareness training can be provided to raise ethical and critical thinking perception of
nursing academicians.