Ratlarda metilfenidat kullanımının ortodontik diş hareketine etkisi
The effect of methylphenidate on orthodonti̇c tooth movement in rats
Yazar: ALPEREN KAMİLOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERSAN İLSAY KARADENİZ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2017
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu rahatsızlığı
olan hastalarda en sık kullanılan tedavi ajanı olan metilfenidatın ratlara uygulanması
ile ortodontik diş hareketi üzerindeki olası etkilerinin değerlendirilebilmesidir.
Yaşları 4 hafta olan toplam 30 adet erkek Wistar-Albino sıçan, Karadeniz Teknik
Üniversitesi Cerrahi Araştırma ve Uygulama Merkezinden temin edilmiştir.
Hayvanların deney prosedürünün yürütülmesi ve bakım işlemleri aynı merkezde
yapılmıştır. Hayvanlar temin edildikten sonra randomize olarak, her grupta 10 adet
deney hayvanı olacak şekil üç gruba ayrılmıştır. Kontrol grubunda 8. haftada ölçü
alımı dışında işlem uygulanmamıştır. Kuvvet grubunda 8. haftada ölçü alımını takiben
50 gr. ortodontik kuvvet uygulanmıştır. Metilfenidat grubunda 4. haftada günlük
10mg/kg dozda intraperitonal metilfenidat enjeksiyonları başlatılmış, 8. haftada
ölçüler alınarak 50 gr. ortodontik kuvvet uygulaması başlatılmıştır. Deney sonunda
tüm hayvanların sakrifiye edilmelerini takiben diseke edilen maksillaları TRIOS 2014-
1 ağız içi tarama cihazı ile taranmıştır. Kuvvet uygulaması öncesi alınan ölçüler de
aynı yöntem ile taranarak dijital modeller hazırlanmıştır. Başlangıç ve bitim modelleri
üzerinde yapılan dijital ölçümlerden elde edilen veriler istatistiksel olarak
yorumlanmıştır. Gruplar arası incelemede işlem yapılan tarafta (sol) ortalama
ortodontik diş hareketi ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık
saptanmıştır (p=0.001; p<0.01). Yapılan ikili karşılaştırmalara göre; kuvvet (p=0.001)
ve metilfenidat (p=0.001) grupların ortalama diş hareketi ölçümleri, kontrol grubundan
anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır (p<0.01). Kuvvet ve metilfenidat grupların
ortalama ortodontik diş hareketi ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık
saptanmamıştır (p=1.000; p>0.05).
Sonuç olarak, ratlarda metilfenidatı uygulamasının ortodontik diş hareketi
üzerinde etkisinin olmadığı saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Metilfenidat, Ortodontik diş hareketi, Rat

Abstract:
Aim of this study was to evaluate the possible effects of Methylphenidate, mostly
prescribed medical agent for treatment of Attention Deficit and Hyperactivity
Disorder, on orthodontic tooth movement in rats.
Thirty male Wistar-Albino rats, all aged 4 weeks, obtained from Karadeniz
Technical University Surgical Research and Practice Center, as well as experimental
procedures and animal care operations were conducted on the same center. We have
randomly seperated experimental animals into 3 groups, all groups were including 10
animals. On control group, dental impressions were taken on 8th week, no further
procedures applied. On force group, 50 gr. orthodontic force was applied after dental
impression on 8th week. On methylphenidate group, we have started methylphenidate
injections intraperitonaly with a daily dose of 10mg/kg on 4th week. And we applied
50 gr. orthodontic force to methlyphenidate group on 8. week, after dental impressions.
At the end of the experimental period, all animals were sacrificed. Maxillas were
isolated. Isolated maxillas and dental impressions were scanned with TRIOS 2014-1
intraoral scanning device and digital models were obtained. Data extracted from
measurement of these digital models were statistically interpreted. Statistically
significant difference was observed when collected data of mean orthodontic tooth
movement of groups compared to each other (p=0.001; p<0.01). When mean
orthodontic tooth movement rates were evaluated, force (p=0.001) and
methylphenidate (p=0.001) groups showed statistically significant difference
compared to control group (p<0.01). There was no statistically significant difference
between force and methylphenidate groups (p=1.000; p>0.05).
According to the results of this study, when 10mg/kg methylphenidate
administered on rats for 4 weeks there was no difference in the amount of orthodonic
tooth movement compared to the rats without administered methylphenidate .

Key Words: Methylphenidate, Orthodontic Tooth Movement, Rats