Farklı seviyelerde çinko ihtiva eden damızlık bıldırcın rasyonlarına bor ilavesinin etkileri
Effects of adding boron to breeder quails diets  with different levels of zinc
Yazar: MUHAMMET ALİ KARA
Danışman: PROF. DR. YILMAZ BAHTİYARCA
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Damızlık Japon bıldırcınlarında rasyon çinko (Zn) ve bor (B) seviyelerinin performans, üreme parametreleri, kabuk kalitesi, kemik mineralizasyonu ve biyomekanik özelliklerine etkisini tespit etmek için 28 günlük 5 periyot şeklinde bir araştırma yapılmıştır. Araştırmada 3 ilave Zn seviyesi (0, 50 ve 100 mg Zn/kg, çinko klorür formunda) ve 5 ilave B seviyesinin (0, 30, 60, 120 ve 240 mg B/kg, borik asit formunda) oluşturduğu, her birinde 6 bıldırcının (erkek/dişi: ½) bulunduğu 15 muamele, 3x5 faktoriyel deneme planında 4 tekerrürlü olarak denenmiştir. Yedi haftalık yaşta toplam 360 adet bıldırcın batarya tipi kafeste yetiştirilmiş ve ince öğütülmüş formdaki rasyonlar ve su adlibitum olarak verilmiş ve sürekli aydınlatma yapılmıştır. Araştırmada, bıldırcınların nihai canlı ağırlık (CA), canlı ağırlık artışı (CAA), yem tüketimi (YT), yumurta verimi (YV), yumurta ağırlığı ve kitlesi (YA, YK), yem değerlendirme katsayısı (YDK), yumurta yüzey alanı (YYA), kabuk oranı (%) ve mukavemeti (KO, KM), tibia ve femur külü (g ve %), tibia makro ve mikro mineral muhtevası, kemik çapı, et kalınlığı, kesit alanı, kemik kesme kuvveti, gerilmesi ve enerjisi, döllü yumurta oranı (%), çıkış gücü (%) ve civciv çıkış ağırlığı ölçüldü.
Ana faktör olarak rasyon Zn seviyesinin ortalama nihai CA, CAA, YDK, döllü yumurta oranı, kemik çapı ve civcivlerin kuluçkadan çıkış ağırlığına etkisi önemli bulunmuş fakat ikinci ana faktör olan rasyon B seviyesi, ortalama nihai CA ve CAA, civciv çıkış ağırlığı hariç ölçülen parametrelere ait hiç bir ortalama değeri önemli olarak etkilememiştir. Bu çalışmada, tüm araştırma dönemi ortalama YA (P<0.01), YYA (P<0.05), KO (P<0.01), KM (P<0.05), tibia külü (g, %, P<0.05) femur külü (g ve %, P<0.01), femur Ca, P, Mg, K ve S muhtevası (P<0.01) ve Zn, B, Mn, Mo (P<0.01) ve Cu (P<0.05) seviyeleri, tibia kemiği kesit alanı, kesme kuvveti ve gerilmesi, kesme enerjisi (P<0.05), tüm araştırma dönemi döllü yumurta oranı ve çıkış gücü (sırasıyla, P<0.01 ve P<0.05). Bu parametreler üzerine ilave B?nin etkisi rasyondaki Zn seviyesine bağlı olarak değişiklik göstermiştir. Bu çalışma, rasyon Zn ve B seviyeleri arasında önemli interaksiyon olduğunu gösteren literatürdeki ilk çalışmadır.     
Anahtar Kelimeler: Bıldırcın, çıkış gücü, döllülük, kabuk kalitesi, kemik özellikleri

Abstract:
An experiment for five-28 days periods was conducted to determine the effects of dietary different zinc (Zn) and boron (B) levels on the performance, reproduction parameters, egg shell quality, bone mineralization and biomechanical properties in breeder Japanese quails. In the experiment, 15 treatments consisting of three supplemental Zn levels (0, 50 and 100 mg Zn/kg, as zinc chloride) and five supplemental boron levels (0, 30, 60, 120 and 240 mg B/kg as boric acid) in 3x5 factorial arrangement were used with four replicates of six quails (male/female ratio: ½) each. A total of 360 quails with 7 weeks of age was kept in wire batteries cage and the diets in mash form and water were offered for adlibitum and continous lighting was provided. Parameters measured in the experiment were final body weight (BW), body weight gain (BWG), egg production (EP), egg weight (EW), egg mass (EM) , feed intake (FI), feed conversion (FC), egg surface area (ESA), egg shell percentage (ESP), egg shell strength (ESS), specific gravity (SG), tibia and femur ash percentage, macro and micro minerals of bone (femur), bone diameter, wall thickness, cross-sectional area, ultimate shear force and stress, fracture energy, fertility, hatchability and chick weights at hatch.
The effect of dietary Zn levels as the main factor on average final BW and BWG, FC, fertility, bone diameter and chick weights at hatch was significant, but dietary B levels which are second main factor did not significantly affect any of average values  of the measured parameters except the average final BW and BWG, chick weights, In this experiment, significant Zn levelxB level interactions have been observed for average EW (P<0.01), ESA (P<0.05), ESP (P<0.01), ESS (P<0.05) in all the experiment duration, tibia ash (g and %, P<0.05), femur ash (g and %, P<0.01), Ca, P, Mg, K and S content (P<0.01) and Zn, B, Mn, Mo (P<0.01) and Cu (P<0.05) levels of femur, cross-sectional area, ultimate shear force and stress, fracture energy of tibia (P<0.05), average fertility and hatchability for all the experimental period (P<0.01 and P<0.05, respectively). The effect of supplemental boron on these parameters have been changed depending on the level of Zn in diets. This experiment was first study in the literature which was showed a significant interaction between Zn and B levels in the diet.
Keywords: Bone properties, egg shell quality, fertility, hatchability, quail