Lise öğrencilerinde bilişsel esneklik, öznel iyi oluş, affetme ve öz-şefkat arasındaki ilişkilerin yapısal eşitlik modellemesi ile incelenmesi
Examining the relationships between cognitive flexibility, subjective well-being, forgiveness and self-compassion in high school students using structural equation modeling
Yazar: HAVVA DEMİRBİLEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZÖHRE KAYA
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağışlama = Forgiveness ; Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Lise öğrencileri = High schools students ; Yapısal Eşitlik Modeli = Structural Equation Model ; Öz duyarlılık = Self compassion ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being

Özet:
Bu çalışmada, literatür kapsamında ergenlerde öznel iyi oluşa dair bir model önerilmiştir. Bu model aracılığıyla bilişsel esneklik ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide öz-şefkat ve affediciliğin aracılık rolü test edilmiştir. 
Bu çalışmaya, 2020-2021 eğitim öğretim yılında Van ilinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı liselerde öğrenim görmekte olan 580 öğrenci (334 kadın, 246 erkek) katılmıştır. Araştırmanın verileri, Ergen Öznel İyi Oluş Ölçeği, Bilişsel Esneklik Ölçeği Öz-Şefkat Ölçeği Kısa Formu ve Heartland Affetme Ölçeği ile elde edilmiştir. Ayrıca katılımcıların yaş, cinsiyet, sınıf, lise türü, sosyo-ekonomik durum, anne öğrenim ve baba öğrenim düzeyi, anne ve baba mesleği, kardeş sayısı bilgilerinden oluşan demografik bilgi formu kullanılmıştır.
Verilerin analizinde SPSS 21.0 ve AMOS 22.0 istatistik programlarından yararlanılmıştır. Ölçeğin geçerlik çalışmaları kapsamında doğrulayıcı faktör analizi (DFA); güvenirlik çalışması kapsamında madde toplam korelasyonu ve Cronbach Alfa yöntemleri kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişki analizinde Pearson korelasyonundan; bilişsel esneklik ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide öz-şefkat ve affecilik değişkenlerinin aracılık etkisini belirlemek amacıyla yapısal eşitlik modeli kapsamında aracı değişkenli yol analizinden yararlanılmıştır.
Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, ergenlerde bilişsel esneklik ile öznel iyi oluş arasındaki iişkiye öz-şefkatin aracılık ettiği bulunmuştur. Bilişsel esneklik ile öznel iyi oluş arasındaki ilişkide affediciliğin ise aracılık etkisi anlamlı bulunmamıştır.
Anahtar sözcükler: Öz-şefkat, öznel iyi oluş, affetme, bilişsel esneklik.

Abstract:
In this study, a model of subjective well-being in adolescents has been proposed within the scope of the literature. The mediating role of self-compassion and forgiveness in the relationship between cognitive flexibility and subjective well-being was tested through this model.
580 students (334 females, 246 males) studying in high schools affiliated to the Ministry of National Education in the province of Van in the academic year 2020-2021 participated in this study. The data of the study were obtained by Adolescent Subjective Well-being Scale, Cognitive Flexibility Scale Self-Compassion Scale Short Form and Heartland Forgiveness Scale. In addition, the demographic information form consisting of the participants' age, gender, class, type of high school, socio-economic status, education level of the mother and father, mother and father occupation, number of siblings was used.
SPSS 21.0 and AMOS 22.0 statistical programs were used in the analysis of the data. Confirmatory factor analysis (CFA) within the scope of validity studies of the scale; Item-total correlation and Cronbach's alpha methods were used within the scope of reliability study. In the analysis of the relationship between variables, from the Pearson correlation; In order to determine the mediating effect of self-compassion and forgiveness variables in the relationship between cognitive flexibility and subjective well-being, mediating variable path analysis was used within the scope of structural equation modeling.

According to the findings of the study, it was found that self-compassion mediated the relationship between cognitive flexibility and subjective well-being in adolescents. The mediating effect of forgiveness in the relationship between cognitive flexibility and subjective well-being was not significant.
Keywords: Self-compassion, subjective well-being, forgiveness, cognitive flexibility.