Liseler için ergen irade ölçeğinin geliştirilmesi ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi
Investigation of development of adolescent and psychometric features will scale for high schools
Yazar: NESRULLAH OKAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. OSMAN SEZGİN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Psikometrik özellikler = Psychometric characteristics ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales

Özet:
ÖZ Bu çalışmanın amacı, ergenlere yönelik bir irade ölçeği geliştirmek ve güvenirlik ve geçerlik özelliklerini incelemektir. Bu ölçeği geliştirmenin ana nedeni ise Psikoloji bilimi alan yazınında böyle bir ölçeğe ihtiyaç duyulmasıdır. Bu bağlamda ölçek geliştirme çalışmalarına başlanılmıştır. Öncelikle konu ile alakalı literatür taranmıştır. İlgili literatür taramasından sonra bir grup lise öğrencisine irade ile ilgili bir kompozisyon yazdırılmış ve alan yazın ile birlikte onların fikirleri de dikkate alınarak 134 maddelik bir taslak ortaya çıkartılmıştır. Ortaya çıkan bu taslak uzmanlara gönderilmiş ve belirlenen zaman diliminde 12 uzmanın görüşleri doğrultusunda 69 maddelik bir ölçek öğrencilere uygulanmak üzere hazırlanmıştır. Daha sonra ölçek 2015-2016 eğitim öğretim yılı içerisinde İstanbul İl sınırları içerisinde öğrenim gören lise öğrencilerine uygulanmıştır. Öğrencilerden elde edilen bu veriler SPSS 22 paket programına kodlanarak faktör analizi çalışmalarına geçilmiştir. Bu toplanan veriler ışığında yapılan Açımlayıcı Faktör Analizinde iki faktörlü bir ölçek yapısı ortaya çıkmıştır. Bu iki faktör toplam varyansın %57,29'ini açıklamış ve sonuçta 40 maddelik bir ölçek ortaya çıkmıştır. Yapılan güvenirlik çalışmalarında ölçeğin Cronbach alfa içtutarlık güvenirlik katsayıları tüm ölçek için = .976,, bilişsel alt ölçeği için .954 ve yaşantısal alt ölçeği için .965 olarak bulunmuştur. Yapılan Doğrulayıcı Faktör Analizleri sonuçlarında da madde yükleri ve ölçek uyum değerleri yeterli düzeylerde çıkmıştır. Bütün bu analizler sonucunda elde edilen bulgular ölçeğin hem geçerlik hem de güvenirlik açısından yeterli bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir. 


Anahtar Kelimeler: İrade, Hürriyet, Ölçek, Ergen

Abstract:
ABSTRACT The aim of this study is to develop a voluntarism scale for adolescents and to investigate its validity and reliability properties. The basic reason of developing this scale is the need for such a scale in the Psychology literature. In this regard, the development process of the scale has started. Firstly, the literature has been reviewed. After this literature review, a group of highschool students were asked to write essays about willpower and a draft consisting of 134 items has been formed based on the literature and students' opinions. This draft has been sent to specialists; and a scale consists of 69 items has been prepared to apply to students in a predeterminated episode based on the these 12 specialists. This scale has been applied to high school students study in Istanbul, on 2015-2016 academic year. The data has been obtained from these students has been coded to SPSS 22 package software and then factor analysis has been done. According to the Exploratory Factor Analysis, a scale structure with two dimensions has emerged. These two dimensions have explained 57,291 % of the total variance and a scale consisting of 40 items emerged in the final form. According to the reliability analysis based on internal consistency reliability; Cronbach alpha internal consistency coefficients was found as.976 for the total scale; .954 for the cognitive subscale; and .965 for the Experiental subscale. According to the Confirmatory Factor Analysis results has shown that model fit indices and item loadings for the scale were all in adequate levels. The results of the analyses in the present study reveals that the scale has adequate levels in terms of validity and reliability. 
 

Key Words: Willpower,Volition, Independence- Freedom, Scale, Adolescent