Avrupa Birliği Ortak Dış ve Güvenlik Politikasının feminist açıdan analizi
The analysis of European Union Common Foreign and Security Policy from the feminist perspective
Yazar: SİNEM YÜKSEL ÇENDEK
Danışman: PROF. DR. SİBEL TURAN
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Avrupa Birliği = European Union ; Avrupa Birliği Güvenlik ve Savunma Politikaları = European Union Security and Defence Policies ; Feminizm = Feminism ; Ortak Dış Siyaset ve Güvenlik Politikası = Common Foreign Policy and Security Policy ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Bu çalışma, Avrupa Birliği'nin (AB) Ortak Dış ve Güvenlik Politikası'nı (ODGP) feminist bakış açısıyla incelemeyi amaçlamaktadır. İnceleme, üye devletlerin egemen erilliklerinin ODGP'yi nasıl feminize ettiğini göstermek için yapılmıştır. Bununla birlikte, toplumsal cinsiyet eşitliği ve toplumsal cinsiyetin ana akımlaştırılması konuları ODGP ve Ortak Güvenlik ve Savunma Politikası (OGSP) bağlamında ele alınmıştır. Bunu yaparken temel amaç, toplumsal cinsiyetin ana akımlaştırılması ve toplumsal cinsiyet eşitliği politikalarının üye devletlerin Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) 1325 sayılı kararına göre hazırladıkları ulusal eylem planlarına bağlı olduğunu göstermektir.
Buna göre, tezin birinci bölümü kuramsal temelleri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bundan dolayı, feminist uluslararası ilişkiler yaklaşımı detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Farklı feminist uluslararası ilişkiler yaklaşımları, bunların temel argümanları ve feminist uluslararası ilişkilerin başlıca tartışma alanları incelenmiştir. İkinci bölüm, AB'nin dış, güvenlik ve toplumsal cinsiyet politikalarının tarihsel gelişimini incelemeyi amaçlamaktadır. Dolayısıyla bu bölümde ODGP'nin nasıl bir politika alanı olduğunu ortaya konulmuştur. Son bölümde, AB'nin dış, güvenlik ve savunma politikalarında toplumsal cinsiyet konuları feminist uluslararası ilişkiler yaklaşımı açısından incelenmiştir. Önce ODGP'nin feminize edilmesi ortaya konulmuş ve sonra karar almada kadınların durumu, kadınların güçlendirilmesi ve kadınla barış arasındaki ilişkiler ODGP ve OGSP bağlamında ele alınmıştır. Ve son olarak, AB'in toplumsal cinsiyet politikalarının gelişiminde son derece önemli olan BMGK'nın 1325 sayılı kadın, barış ve güvenlik kararının uygulanması OGSP çerçevesinde değerlendirilmiştir.

Abstract:
This study aims analyzing European Union's Common Foreign and Security Policy (CFSP) from the feminist perspective. The analysis is made in order to present how the member states' hegemonic masculinities feminized CFSP. Additionally, gender equality and gender mainstreaming issues have been handled in the contexts of CFSP and Common Security and Defence Policy (CSDP). In doing so, the main purpose is to show gender mainstreaming and gender equality are dependent of member states' national action plans which have been prepared according to United Nations Security Council Resolution (UNSCR) 1325.
Accordingly, the first chapter aims to set theoretical foundation of thesis. Feminist international relations is examined in details. Different feminist international relations approaches, their basic arguments and main discussion areas of feminist international relations are analyzed. The second chapter aims analyzing historical development of EU's foreign, security and gender policies. Hence in this chapter, it has been revealed that what kind of policy area CFSP is. In the last chapter, issues of gender in EU's foreign, security and defence policies are examined from the perspective of feminist international relations. Firstly, feminization of CFSP is presented and then situations of women in decision-making, empowerment of women and relations between peace and women are handled. And lastly, implementation of UNSCR 1325 on women, peace and security which is so important in development of EU's gender policies is evaluated in the framework of CSDP.