Ankara ekolojik koşullarında farklı sıra arası mesafeleri ve ekim normlarının  Ketencik'te [Camelina sativa (L.) Crantz]  tohum verimi ve bazı özelliklere etkisi
Effect of different row spaces and sowing rates on seed yield and some characteristics of Camelina [Camelina sativa (L.) Crantz] in Ankara ecological conditions
Yazar: HATİCE ERMİŞ
Danışman: PROF. DR. FATİH KILLI
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma 2015-2016 yıllarında Ankara ekolojik koşullarında farklı sıra arası mesafeleri ve ekim normlarının  ketencik (Camelina sativa (L.) Crantz) bitkisinde tohum verimi ve bazı özelliklere etkisini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada, bitki boyu (cm), yan dal sayısı (adet),  tek bitki verimi (g), bin tohum ağırlığı (g), tohum verimi  (kg/da), protein oranı (%), yağ oranı (%), yağ verimi (kg/da), bitkideki kapsül sayısı (adet/bitki), kapsüldeki tohum sayısı (adet/kapsül) ve yağ asitleri (palmitik, stearik, oleik, linoleik, araşidik, ekosenoik[godoloik, gondoik], linolenik, ekosadienoik, behenik, erusik, ekosatrienoik, dokosadienoik, lignoserik ve nervonik asit)  oranları (%) incelenmiştir. İncelenen özelliklerden bitkideki kapsül sayısı (adet/bitki) ve kapsüldeki tohum sayısı (adet/kapsül) tek yıllık (2016 yılı) veriler üzerinden değerlendirilmiştir. 
İki yıllık ortalama sonuçlara göre; tohum verimi, yağ verimi, palmitik asit oranı, stearik asit oranı, oleik asit oranı, araşidik asit oranı, ekosenoik asit oranı, linolenik asit oranı, ekosadienoik asit oranı, behenik asit oranı, erusik asit ve lignoserik asit oranı sıra arası mesafelerinden; yan dal sayısı, bitkide kapsül sayısı, tek bitki verimi, palmitik asit oranı, stearik asit oranı, araşidik asit oranı, ekosenoik asit oranı, behenik asit oranı, erusik asit oranı ve lignoserik asit oranı ekim normlarından etkilendiği belirlenmiştir. Ayrıca tek bitki verimi, tohum verimi, yağ verimi, stearik asit oranı, oleik asit oranı, ekosenoik asit oranı, linolenik asit oranı ve behenik asit oranına ilişkin sıra arası x ekim normu interaksiyonları önemli bulunmuştur. 
Çalışmada tohum verimi sıra arası mesafelere göre  205.51 kg/da (30 cm)  ile 326.71 kg/da (10 cm); ekim normlarına göre 235.45 kg/da (0.75 kg/da)  ile 254,04 kg/da (1.50 kg/da) arasında değişmiştir. Yağ verimi sıra arası mesafelere göre 73.54 kg/da (10 cm) ile 117.79 kg/da (10 cm); ekim normlarına göre 84.79 kg/da (0.75 kg/da) ile 92.98 kg/da (1.50 kg/da) arasında değişmiştir. Linolenik asit oranı sıra arası mesafelerine göre %28.14 (10 cm) ile  %32.10 (20 cm); ekim normlarına göre %29.42 (1.00 kg/da) ile  %31.56 (0.50 kg/da) arasında değişmiştir. Oleik asit oranı sıra arası mesafelere göre  % 15.09 (20 cm) ile  % 16.02 (10 cm); ekim normlarına göre %15.76 (0.50 kg/da) ile  %16.00 (1.00 kg/da) arasında değişmiştir. Erusik asit oranı sıra arası mesafelere göre  %2.98 (20 cm) ile  %3.21 (10 cm); ekim normlarına göre %2.96  (0.50 kg/da) ile   %3.22  (1.50 kg/da) arasında değişmiştir. 
Çalışmada birim alandaki bitki sayısının verim üzerine etkisinin oldukça önemli olduğu belirlenmiştir. En yüksek tohum verimi 10 cm sıra arası mesafede dekara 1.25 kg tohumluk uygulamasından elde edilmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre Ankara ekolojik koşullarında yapılacak Ketencik tarımında, mutlaka birim alanda yeterli sayıda bitkiye ulaşılması gerektiği, aksi taktirde önemli verim düşüklüğü ile karşılaşılabileceği söylenebilir.

Anahtar Kelimeler : Ketencik, Camelina sativa, sıra arası, ekim normu, verim, yağ asidi kompozisyonu.

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
Fen Bilimleri Enstitüsü
Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Şubat / 2019


Danışman: Prof. Dr. Fatih KILLI 
Sayfa Sayısı: 112

Abstract:
This study was carried out in order to investigate the effect of different row spaces and sowing  rates  on seed yield and some characteristics in Camelina (Camelina sativa (L.) Crantz) plant in Ankara ecological conditions in 2015-2016. In the study, plant height (cm), number of primer branches (pieces), single plant yield (g), thousand seed weight (g), seed yield (kg / da), protein ratio (%), oil ratio (%), oil yield (kg / da), number of capsules per plant (pieces / plant), number of seeds per capsule (pieces / capsules) and fatty acids (palmitic, stearic, oleic, linoleic, arachidic, eicosenoic [godoloic, gondoic], linolenic, eicosadienoic, behenic , erucic, eicosatrienoic, docosadienoic, lignoceric and nervonic acid) ratios (%) were examined. The number of capsules per plant (pieces / plant) and the number of seeds per capsule (pieces / capsules)  were evaluated in single year (2016) data. 
According to the two-year average results; seed yield, oil yield, palmitic acid ratio, stearic acid ratio, oleic  acid ratio, arachidic acid ratio, eichocenoic acid ratio, linolenic acid ratio, eicosadienoic acid ratio, behenic acid ratio, erucic acid and lignoceric acid ratio from row spaces; number of primer branches, number of capsules per plant, single plant yield, palmitic acid ratio, stearic acid ratio, arachidic acid ratio, eichosenoic acid ratio, behenic acid ratio, erucic acid ratio and lignoceric acid ratio were determined  to be inluenced by sowing rates . In addition, single plant yield, seed yield, oil yield, stearic acid ratio, oleic acid ratio, eicosenoic acid ratio, linolenic acid ratio and behenic acid ratio were found to be significant interactions between row space x sowing rate. 
Depending on row spacies, seed yield varied between 205.51 kg/da (30 cm) and 326.71 kg/da (10 cm), respectively; according to the sowing rates, 235.45 kg/da           (0.75 kg/da) and 254.04 kg/da (1.50 kg/da). Oil yield varied between 117.79 kg/da (10 cm) and  73.54 kg/da (10 cm) according to row spaces; and   84.79 kg/da (0.75 kg/da)  and  92.98 kg/da (1.50 kg/da) according to sowing rates. Linolenic acid ratio varied between 28.14% (10 cm) and 32.10% (20 cm) according to row spaces; and 29.42% (1.00 kg/da) and 31.56% (0.50 kg/da) according to sowing rates.  Oleic acid rate varied between % 15.09 (20 cm) and  % 16.02 (10 cm) according to row spacies; and %15.76 (0.50 kg/da)  and  %16.00  (1.00 kg/da) according to sowing rates. Erucic acit rate varied  between  %2.98 (20 cm) and  %3.21 (10 cm) according to row spaces; and %2.96  (0.50 kg/da) and   %3.22  (1.50 kg/da) according to sowing rates. 
In this study, the effect of the number of plants in the unit area on yield was found to be very important. The highest seed yield was obtained from 1.25 kg seed per decare at 10 cm row space. According to the results obtained from the study, it can be said that in Ketencik agriculture to be carried out in Ankara ecological conditions, sufficient number of plants should be reached in unit area, otherwise it could be encountered with significant low productivity.  

Key Words: camelina sativa, false flax, sowing rate, row space, yield, fatty acid.

Kahramanmaraş Sütçü İmam University
Institute for Graduate School of Natural and Applied Sciences
Department of Field Crops, Fabruary / 2019

Supervisor: Prof. Dr. Fatih KILLI 
Page Number: 112