Standartlaştırılmış yağış indisi (SYİ) ve erinç indisi yöntemiyle Antalya ilinin Muratpaşa ilçesinin 1993 - 2023 yılları arasında meydana gelen iklim değişimi
Climate change in Muratpaşa district of Antalya province between 1993 and 2023 using the standardized precipitation index (SYI) and Erinç index method
Yazar: YONCA CİLASIN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ERTÜRK
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Coğrafya = Geography

Özet:
Bu yüksek lisans tez çalışması, Standartlaştırılmış Yağış İndisi (SYİ) ve Erinç İndisi
yöntemleriyle Antalya ilinin Muratpaşa ilçesinde 1993-2023 yılları arasında meydana gelen
iklim değişikliğini ve kuraklık durumunu detaylı bir şekilde incelemektedir. Literatür
çalışmasının sonuçlarına göre, Muratpaşa ilçesindeki son 30 yıllık iklim değişikliklerini analiz
etmek için en uygun yöntemin SYİ olduğu belirlenmiştir. Bu analizler için gereken yağış
verileri, 17300 numaralı Antalya Havalimanı meteoroloji istasyonundan temin edilmiş ve R
stüdyo ortamında işlenerek sonuçlar elde edilmiştir. Elde edilen bulgular, çeşitli tablo ve
grafiklerle görselleştirilmiş ve detaylı bir şekilde yorumlanmıştır. Çalışmanın güvenilirliğini
artırmak amacıyla, SYİ analizine ek olarak ikinci bir yöntem olarak Erinç İndisi tercih
edilmiştir. Erinç İndisi için gerekli olan sıcaklık ve yağış verileri yine 17300 numaralı Antalya
Havalimanı meteoroloji istasyonundan temin edilmiş ve bu veriler Microsoft Excel programı
kullanılarak hesaplanmıştır. Hesaplanan veriler de grafik ve tablolar haline getirilerek analiz
edilmiştir. SYİ yöntemiyle Muratpaşa ilçesinin 1993-2023 yılları arası kuraklık analiz sonuçları
yıllara göre değerlendirildiğinde, Muratpaşa ilçesinin 2001 yılında ekstrem nemli bir dönem
yaşandığı tespit edilmiştir. SYİ analizine göre 2.11 değere sahip olan 2001 yılının son 30 yılda
en nemli dönem, 2008 yıllının ise -2.96 ile en kurak yıl olduğu saptanmıştır. SYİ verilerine göre
2006 yıllına kadar olan yıllarda kurak döneme rastlanmamıştır. 2007 yıllından itibaren ise kurak
dönemler baş gösterir. Özellikle 2013-2018 yılları arsında peş peşe kurak dönemler yaşanmıştır.
Erinç İndisi yöntemiyle Muratpaşa ilçesinin kuraklık analizi yapıldığında ve yıllara göre
değerlendirildiğinde ise, son 30 yılın 17 yılında Muratpaşa ilçesinin genellikle "Yarı Nemli"
kategorisinde yer aldığı belirlenmiştir. Erinç İndisi bulgularına göre, 2008 yılı en kurak yıl
olarak tespit edilmiş ve bu yılın kuraklık değeri 10.67 olarak belirlenmiştir. En nemli yıl ise,
75.67 değeriyle 2001 yılı olarak tespit edilmiştir. Bu tez çalışması sonucunda yapılan iki analiz,
birbirlerini doğrular nitelikte olduğu görülmüştür. Muratpaşa ilçesinde son yıllarda yağış
miktarının azalmasıyla kuraklık belirtileri gözlemlenmiştir. Yağışların bu şekilde devam etmesi
durumunda, ilçenin ekonomisinin ciddi zararlar görebileceği öngörülmektedir. Bu kuraklığı
hafifletmenin en iyi yolu ise, bilinçsiz su tüketiminin önüne geçmektir

Abstract:
This master's thesis study examines in detail the climate change and drought situation
that occurred in the Muratpaşa district of Antalya province between 1993 and 2023 with the
Standardized Precipitation Index (SPI) and Erinç Index methods. According to the results of
the study, it was determined that the most suitable method to analyze the climate changes of the
last 30 years in Muratpaşa district was SPI. The precipitation data required for these analyzes
were obtained from Antalya Airport meteorology station number 17300 and the results were
obtained by processing in the R studio environment. The findings obtained were visualized and
interpreted in detail with various tables and graphs. In order to increase the reliability of the
study, Erinç Index was preferred as a second method in addition to the SPI analysis. The
temperature and precipitation data required for the Erinç Index were obtained from Antalya
Airport meteorology station number 17300 and these data were calculated using the Microsoft
Excel program. The calculated data were analyzed by turning them into graphs and tables.
When the drought analysis results of Muratpaşa district between 1993 and 2023 were evaluated
by years using the SPI method, it was determined that Muratpaşa district experienced an
extremely humid period in 2001. According to the SPI analysis, it was determined that 2001
was the wettest year in the last 30 years with a value of 2.11, and 2008 was the driest year with
-2.96. According to SPI data, there was no dry period until 2006. Since 2007, dry periods have
occurred. Especially between 2013 and 2018, there were consecutive dry periods. When the
drought analysis of Muratpaşa district was made using the Erinç Index method and evaluated
according to years, it was determined that Muratpaşa district was generally in the "Semi-humid"
category in 17 of the last 30 years. According to the Erinç Index findings, 2008 was determined
as the driest year and the drought value of this year was determined as 10.67. The most humid
year was determined to be 2001 with a value of 75.67. The two analyzes made as a result of
this thesis study were found to confirm each other. Drought symptoms have been observed in
Muratpaşa district in recent years with the decrease in the amount of precipitation. If the rains
continue like this, it is predicted that the district's economy may suffer serious damage. The best
way to alleviate this drought is to prevent unconscious water consumption.
Keywords: Drought, drought index, precipitation, syi, erinç