Geçici koruma altındaki Suriyelilerin Türkiye'ye etkilerinin uluslararası politik ekonomi perspektifinden analizi
Analysis of the influence of Syrians in temporary protection status on Turkey from the international political economy  perspective
Yazar: DENİZ ORAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN KARAASLAN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Politik Ekonomi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap Baharı = The Arab Spring ; Geçici hukuki korumalar = Temporary legal protection ; Göçler = Migrations ; Göçmenler = Emigrants ; Mülteciler = Refugees ; Suriyeliler = Syrians ; Uluslararası göç = International migration ; Uluslararası politik ekonomi = International political economy

Özet:
II. Dünya Savaşı sonrası dönemde uluslararası ilişkilerin en önemli gündem maddelerinden birini oluşturan uluslararası göçün en güncel örneği, 2010 yılında başlayan Arap Bahar'ının Suriye'ye sıçramasıyla yaşanmıştır. Ülkede yaşanan olaylar bölgesel ve küresel aktörlerin müdahalesiyle uluslararası bir kriz haline dönüşmüştür. Yaşanan bu krizin en büyük çıktılarından biri de kitlesel olarak göç eden Suriyelilerdir. Suriyelilerin ilk göç duraklarının başında Türkiye yer almıştır. Türkiye gelen Suriyelilere karşı "açık kapı" politikası uygulamıştır. 2011 yılında başlayan ve günümüzde de devam eden Suriye iç savaşı neticesinde bugün Türkiye'de bulunan Suriyelilerin sayısı milyonlarla ifade edilmektedir. Ocak 2020 itibariyle Türkiye'de bulunan Suriyeli sayısı 3.5 milyonun üzerindedir. Bugün gelinen noktada Suriye'den göç edenler sadece insani boyutu olan bir sorun olmaktan çıkmıştır. Ülkede bulunan Suriyeliler, Türkiye'de her alanda köklü değişikliklerin temel dinamiklerinden biri olmuşlardır. 2014 yılında çıkarılan Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) ile birlikte Suriyelilere "geçici koruma" statüsü verilmiştir. Bu statü kapsamında Suriyelilerin; eğitim, sağlık, sosyal ve diğer alanlardaki temel ihtiyaçları, ulusal ve uluslararası kurumların işbirliğiyle Türkiye tarafından karşılanmaktadır. 2016 yılında AB ile imzalanan Ortak Eylem Planı (OEP) yine bu kapsamda atılmış önemli bir adımdır. Bu çalışmanın teorik çerçevesini 1970'ler sonrası bir akademik çalışma alanı haline gelen Uluslararası Politik Ekonomi (UPE) oluşturmaktadır. Disiplinler arası çalışma alanı sunan UPE, bir olguyu üç disiplin (siyaset, ekonomi, sosyoloji) ve üç aktör (devlet, piyasa, toplum) açısından incelemektedir. Bu tezin amacı; Suriye iç savaşı ile birlikte Türkiye'ye yönelik başlayan kitlesel göçlerin Türkiye'ye etkilerinin UPE kapsamında üç alan üzerinden analiz etmektir. Siyasal, ekonomik ve toplumsal alanlarda birbirleriyle etkileşimlerini ve Türkiye'ye dönük yaşanan bu etkilerin neler olduğu bu çalışmada UPE kapsamında analiz edilmiştir. Konu ile ilgili kitaplar ve makalelerin yanı sıra ulusal ve uluslararası kuruluşlar tarafından kullanılan tanımlar, istatistikî veriler analiz sürecine dâhil edilmiştir. 2011 yılından itibaren Türkiye'ye gelen Suriyelilerin, Türkiye'ye olan etkilerini tek bir disiplin ile açıklamak konunun kapsamı bakımından yeterli olmamaktadır. Çünkü Türkiye'nin Suriyeliler konusunda aldığı herhangi bir siyasi kararın ekonomik ve sosyal etkileri ve yansımaları olmuştur. Bunun tersi durumu da söz konusudur. Suriyelilerle ilgili ekonomik ve sosyal alanlarda yaşanan herhangi bir gelişmenin siyasi ve sosyal alanda da etkileri ve sonuçları ortaya çıkmaktadır.

Abstract:
The most recent example of international migration, which constituted one of the most important agenda items of international relations in the post-World War II period, was experienced when the Arab Spring leapt into Syria. The events in the country have become an international crisis with the intervention of regional and global actors.One of the biggest outcomes of this crisis is the Syrians who migrated massively. Turkey has been the first destination for Syrian refugees. Turkey has followed an "open door" policy towards refugees from Syria..As a result of the the ongoing Syrian civil war, which began in 2011 ,the number of Syrians in Turkey  is expressed in millions.As of January 2020, the number of Syrians in Turkey is over 3.5 million.At this point, the migrants from Syria. are not just an issue with a humanitarian dimension. Syrians in the country have been one of the main dynamics of drastic changes in all areas of Turkey. With the Law on Foreigners and International Protection (YUKK) enacted in 2014, Syrians were given the status of "temporary protection" .In the context of this status, Syrians education, health, social and other areas of basic needs are met by Turkey in cooperation with national and international institutions. The Joint Action Plan (OEP) signed with the EU in 2016 is also an important step in this context.
The theoretical framework of this study is the International Political Economy (UPE), which became an academic field of study after the 1970s.  Offering interdisciplinary  field of study,UPE examines a phenomenon in terms of three disciplines (politics, economics, sociology) and three actors (state, market, society).The purpose of this thesis is; It is to analyze the effects of mass migrations on Turkey with the Syrian civil war through three areas within the scope of UPE. Their interactions with each other in political, economic and social areas and what these effects on Turkey were analyzed in this study within the scope of UPE. In addition to books and articles on the subject, definitions and statistical data used by national and international organizations are included in the analysis process.
It is not sufficient in terms of the scope of the issue to explain the effects of Syrians who have come to Turkey since 2011 with a single discipline.Because any political decision taken by Turkey on Syrians has had economic and social effects and repercussions.The opposite is also  the case. The political and social implications of any development in the economic and social areas related to Syrians also emerge.