Lusignan Hanedanlığı döneminde Kıbrıs (XIII. – XV. yüzyıl)
Cyprus during Lusignan Dynasty (XIII – XV century)
Yazar: BENGÜ GÜLMEZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET ALİ HACIGÖKMEN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Kıbrıs = Cyprus ; Lusignanlar = Lusignans ; Orta Çağ = Middle Ages ; Tarih = History

Özet:
Kıbrıs, tarih boyunca stratejik konumu sebebiyle farklı medeniyetlere ev sahipliği
yapmıştır. Orta Çağ'da Kıbrıs'a hâkim olmak Akdeniz'in doğusunu kontrol altında tutmak için
önemliydi. Haçlı seferleri sırasında da deniz yoluyla doğuya gitmek isteyenlerin geçit
noktasındaydı. Aslan Yürekli Richard da Kıbrıs'tan geçerken adayı hakimiyeti altına almış,
yönetimi de önce Templier Şövalyelerine sonra da Guy de Lusignan'a vermiştir. Bu şekilde
başlayan Lusignan hakimiyeti 1489 yılına kadar sürdü. 1489 yılında Caterina Cornaro adayı
Venediklilere bırakmıştır.
Kıbrıs, 1192 yılından 1489 yılına kadar yaklaşık üç yüz yıl Lusignan idaresinde
kalmıştır. Bu dönemde adada siyasi birlik sağlanmış, Kudüs Krallığı'na benzer bir idari yapı
oluşturmuştur. Ekonomik açıdan Lusignan dönemi kıtlıklar, salgın hastalıklar ve çekirge
istilaları gibi doğal sorunlar sebebiyle sıkıntılı dönemler geçirmiş, zaman zaman da dış borçları
sorun yaratmıştır. Lefkoşa (Nicosia Leucosia), Gazi Mağusa (Famagusta, Famagosta), Girne
(Kyrenia), Baf (Paphos) başlıca büyük şehirleri olmuştur. Ticari açıdan bakıldığında da
Lusignanların adaya hareket getirdiğini gözlemlemek mümkündür.
Selçuklular, Memlükler, Cenevizliler, Venedikliler tarafından baskı altında tutulan
Kıbrıs Lusignan Krallığı 1489 yılına kadar varlığını sürdürse de XV. yüzyılın sonunda adaya
Venedikliler hâkim olmuştur.

Anahtar Kelimeler: Kıbrıs, Lusignan Hanedanlığı, Kıbrıs Haçlı Krallığı, Haçlılar.

Abstract:
Cyprus has hosted different civilizations throughout history due to its strategic location.
Dominating Cyprus was important for keeping the eastern Mediterranean under control. During
the Crusades, it was at the gateway for those who wanted to go east by sea. Richard the
Lionheart also took the island under his control while passing through Cyprus, and gave the
administration first to the Templier Knights and then to Guy de Lusignan. The Lusignan
domination, which started in this way, lasted until 1489. In 1489, Caterina Cornaro left the
island to the Venetians.
Cyprus remained under the Lusignan administration for about three hundred years, from
1192 to 1489. In this period, political unity was achieved on the island and an administrative
structure similar to the Kingdom of Jerusalem was established. Economically, the Lusignan
period had troubled times due to natural problems such as famines, epidemics and locust
invasions, and its foreign debts created problems. Nicosia, Famagusta, Kyrenia, Paphos were
the main big cities. From a commercial point of view, it is possible to observe that the Lusignans
brought movement to the island.
Although the Lusignan Kingdom of Cyprus was held down by the Seljuks, Mamluks,
Genoese and Venetians, continued to exist until 1489, the Venetians dominated the island at
the end of the 15th century.

Keywords: Cyprus, Lusignan Dynasty, Cyprus Crusader Kingdom, Crusaders.