Farklı organik atıkların kompostlaştırılmasında biyokütle santraliuçucu küllerinin kullanımı
Use of biomass plant fly ash in composting different organic waste
Yazar: HALE DOĞAN
Danışman: PROF. DR. NURDAN GAMZE TURAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Arıtma çamuru = Treatment sludge ; Biyokütle = Biomass ; Kentsel atıklar = Urban wastes ; Kompostlama = Composting ; Uçucu kül = Fly ash

Özet:
Son zamanlarda nüfus artışı birlikte tüketim alışkanlıklarının değişmesi sonucu büyük miktarlarda ve çeşitli özelliklerde atıklar meydana gelmektedir. İnsan sağlığını ve diğer canlıların hayatını tehlikeye atmamak, havayı, suyu ve toprağı kirletmemek, hammadde ve enerji potansiyelini kullanmak için katı atıkların doğru yönetimi büyük önem taşımaktadır. 
Çalışmada, ülkemizde sayısı hızla artan ve yenilenebilir enerji kaynakları arasında gösterilen biyokütle santrallerinin katı atıklarından uçucu küllerin bertarafı konusunda alternatif geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Uçucu küller içeriği nedeniyle önemli çevresel ve ekonomik problemlere neden olmaktadır. Artan santrallerden oluşan uçucu kül miktarı da buna paralel olarak artış göstermektedir. Kompostlaştırma çevre dostu bir bertaraf ve geri kazanım yöntemi olarak son yıllarda yaygın olarak dünyada ve ülkemizde kullanılmaktadır. Kompostlanabilir pek çok atık olmasına rağmen, atıkların özellikleri nedeniyle çoğu zaman katkı maddelerine ihtiyaç duyulmaktadır.
Bu çalışmada, farklı organik atıkların kompostlaştırılmasında biyokütle santrali uçucu küllerinin katkı maddesi olarak kullanılabilirliği incelenmiştir. %5 ve %10 oranlarında biyokütle uçucu külü kullanılmış ve katkısız yürütülen prosesler ile kompost kalitesi ve olgunluğu açısından etkinliği araştırılmıştır. Etkili biyokütle uçucu külü oranı %5 olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak, biyokütle santrali uçucu küllerinin kompostlaştırma prosesinde azot ve karbon kayıplarını azalttığı ve elde edilen kompostun kalitesini artırdığı görülmüştür.

Abstract:
Recently, as a result of the change in consumption habits with the increase in population, large amounts of wastes with various characteristics are generated. The sustainable solid waste management has a great importance in order to protect human health and environment, and to use the raw material and energy potential.
In the study, it is aimed to develop an alternative for the disposal of fly ash from the solid wastes of biomass power plants, which are rapidly increasing in number in our country and are among the renewable energy sources. Due to the fly ash content, it causes significant environmental and economic problems. The amount of fly ash formed by increasing power plants also increases in parallel. Composting has been widely used in the world and in our country in recent years as an environmentally friendly disposal and recycling method. Although there are many compostable wastes, additives are often needed due to the characteristics of the wastes.
In this study, the usability of biomass plant fly ash as an additive in the composting of different organic wastes was investigated. 5% and 10% biomass fly ash was used and compared to control process without additive in terms of compost quality and matsurity. The effective biomass fly ash rate was determined as 5%. As a result, it was observed that the fly ash of the biomass power plant reduces nitrogen and carbon losses in the composting process and increases the quality of the final compost.