İllerin sağlık alanındaki etkinliklerinin değerlendirilmesi (veri zarflama analizine dayalı bir uygulama)
Evaluation of health activities in the provinces in Turkey (data envellopment analysis based application)
Yazar: MUZAFFFER SARIKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. UYGUR TEMİZER
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Eğitimi Ana Bilim Dalı / Hastane İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Etkinlik = Efficiency ; Performans = Performance ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Sağlık sistemleri = Health systems ; Veri zarflama analizi = Data envelopment analysis ; Verimlilik = Productivity

Özet:
Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Ana Bilim Dalı Hastane İşletmeciliği Yüksek Lisansı tezi olan ?İllerin Sağlık Alanındaki Etkinliklerinin Değerlendirilmesi (Veri Zarflama Analizine Dayalı Bir Uygulama)? adlı bu çalışmada; performans, performans ölçüm yöntemleri, etkinlik, etkililik, verimlilik, üretim olanakları kümesi, VZA yöntemi, model ve aşamaları hakkında kavramsal bilgiler ışığında Türkiye'nin sağlık sistem performansının iller bazında göreli karşılaştırılması yapılmaya çalışılmaktadır.Uygulamada analiz için gerekli girdi ve çıktı değişkenleri arasındaki ilişkiler kanonik korelasyon analizi ile belirlenerek Türk Sağlık Sisteminin 2008 yılında girdiye yönelik toplam, teknik, ölçek etkinlikleri Veri Zarflama Analizi ile elde edilmiştir.Sağlık hizmetlerinin iller arasında gerek kaynak (girdi) gerekse hizmet (çıktı) açısından karşılaştırılmasını amaçlayan bu çalışmada oluşturulan VZA Modeli yöntemi ile il sağlık sistemlerinin değerlendirilmesi yapılmaktadır. Bu sayede Türk sağlık sisteminin bölgesel olarak performans etkinlikleri belirlenebilecektir.Bulunan etkinlik değerleri kullanılarak sağlık sistemimizin etkin kullanılmayan kaynakları var ise bu kaynakların miktarları belirlenmiş kaynakları daha etkili kullanan illerin modeli ele alınarak sistemin daha etkili işlemesine yol gösterici bulgulara ulaşılması hedeflenmiştir. Diğer taraftan sağlık hizmetleri alanında bölgeler arası dengesizlikler, adaletsizlikler sağlık politikacıları ile sağlık yöneticilerine yol gösterecektir. Analiz sonucunda elde edilen bulgular değerlendirilerek kıt kaynakların optimal şekilde kullanılması, iyileştirilmesi ve iyileştirilmiş bir sistem içinde vatandaşların temel haklarından olan sağlık ve sağlıklı yaşama hakkının eşit şekilde sunulabilmesi sağlanacaktır.

Abstract:
Gazi Universty Institute of Social Sciences, Department of Hospital Administration Master of Business thesis ?Evaluation of Health Activities in the Provinces in Turkey (Data Envellopment Analysis Based Application)? by this study, performance, performance measurement methods, efficiency, effectiveness, efficiency, a set ofproduction possibilities,DEA method, models and conceptual information about the stages of Turkey's health system performance in light of the relative comparison to be made on the basis of counties studied.In practice, the relationship between input and output variables required for analysis, canonical correlation analysis for determining the entry of the Turkish Health Care System in 2008, technical and scale efficiencies are obtained with Data Envelopment Analysis.Of health care resources between the provinces need (input) or service (output) generated in this study aims to compare the DEA model in terms of method of evaluation is done with the provincial health systems. In this way, the Turkish health system performance in regional activities as determined.Using the values of effective health system in the event there are unused resources in the counties that use these resources more effectively model the amount of resources determined by examining the functioning of the system more effective in guiding targeted to achieve results. On the other hand in the field of health care disparities between regions, inequalities in health will guide policy makers and health managers. The results of the analysis by evaluating the optimal use of scarce resources, improvement and improved in a system of basic rights of citizens of the right to health and healthy living will be presented in the same way.