Çocuklarda dental lokal anestezi öncesi terapötik oyun ve sanal gerçeklik gözlüğünün ağrı ve dental anksiyete üzerine etkisi
The effect of therapeutic gaming and virtual reality glasses on pain and dental anxiety before dental local anesthesia in children
Yazar: MEHPARE YENER
Danışman: DOÇ. DR. MÜNEVVER KILIÇ
Atatürk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Çocuğun diş hekimi ziyaretinin pozitif geçmesi, tedavisinin başarıyla
tamamlanması ve sonraki seanslarda uyumunun artması açısından çocuk ile iyi bir
iletişim kurulması oldukça önemlidir. Çocuk diş hekimliğinde tedavi öncesi çocuğu
pozitif uyumlandırmak amacıyla birçok farklı metotlar denenmiştir. Çalışmamızın amacı;
dental lokal anestezi öncesi çocuklarda terapötik oyun ve sanal gerçeklik gözlüğünün,
ağrı ve dental anksiyete üzerindeki etkisini belirlemektir.
Materyal ve Metot: Çalışmaya Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi
Pedodonti Kliniğine dental muayene sebebiyle ilk defa müracaat eden, klinik ve
radyografik muayene sonucu dental çürük tanısı konulmuş ve sağlıklı olduğu belirlenen
6-9 yaş arası 66 çocuk dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen hastalar randomize olarak
üç gruba ayrılmıştır. 1. gruba terapötik oyun uygulaması sonrası, 2. gruba sanal gerçeklik
gözlük kullanımı sonrası ve 3. gruba bir uygulama olmaksızın dental lokal anestezi
yapılmıştır. Çocuklara uygulama öncesi, uygulama sonrası ve lokal anestezi sonrası
dental anksiyete ve ağrı değerlendirilmesi için Modifiye Edilmiş Çocuk Dental Anksiyete
Skalası (MCDAS) ve Wong Baker Yüz Skalası (WBS) uygulanmıştır. Anestezi
esnasındaki ağrı değerlendirilmesi için Yüz, Bacaklar, Aktivite değerlendirmesi, Ağlama
durumu, Teselli edilebilirlik (FLACC) ölçeği kullanılmıştır. Anestezi öncesi ve sonrası
çocukların vital parametreler (nabız, oksijen satürasyonu) kaydedilmiştir. Elde edilen
verilerin istatistiksel analizi yapılarak dental anestezi yapılacak hastalarda terapötik oyun
ve sanal gerçeklik gözlüğü uygulamasının ağrı ve dental anksiyete üzerine etkisi
değerlendirilmiştir.
Bulgular: Gruplar arasında cinsiyet, yaş ortalamaları ve çürük, eksik, dolgulu diş
(DMFT/dft) skorları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.
Çocuklarda terapötik oyun veya sanal gerçeklik gözlüğü uygulama sonrası; nabız
değerleri ortalaması, kontrol grubuna göre daha düşük çıkmıştır. Fakat anestezi esnasında
3 grupta da nabız değerleri anlamlı olarak artmıştır. Çocuklarda terapötik oyun ve sanal
gerçeklik gözlüğü uygulama sonrası; MCDAS dental anksiyete skorları, başlangıç
MCDAS dental anksiyete skorlarına göre anlamlı olarak azalmıştır. Sanal gerçeklik
gözlüğü grubu, kontrol grubuna göre FLACC skorları açısından anlamlı olarak düşük
çıkmıştır. Terapötik oyun grubu kontrol grubuna göre terapötik oyun uygulaması sonrası
ağrı skorları (WBS2) anlamlı olarak daha düşük çıkmıştır.
Sonuç: Terapötik oyun ve sanal gerçeklik gözlüğü çocuklarda lokal anestezi
öncesi dental anksiyete ve ağrı hissinin azaltılmasında etkili ve güvenli bir yöntem olarak
uygulanabilir. Fakat çocuk hastalarda ağrıyı ve dental anksiyeteyi en aza indirgeyecek
geniş popülasyonlarda denenmiş, psikolojik ve fizyolojik etkilerin değerlendirildiği,
kanıta dayalı daha fazla çalışmalara ihtiyaç olduğu düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Terapötik oyun, sanal gerçeklik gözlüğü, dental anksiyete,
ağrı, lokal anestezi.

Abstract:
Aim: It is very important to have a good communication with the child to ensure
a positive experience of the child's visit to the dentist, successful completion of his
treatment and increasing his compliance in subsequent sessions. Many different methods
have been tried in pediatric dentistry to adapt the child positively before treatment. The
aim of our study is to determine the effect of therapeutic games and virtual reality glasses
on pain and dental anxiety in children before dental local anesthesia.
Material and Method: The study included 66 healthy children aged 6-9 who
applied to the Pedodontics Clinic of the Faculty of Dentistry of Ataturk University for the
first time due to dental examination, which were diagnosed with dental caries after
clinical and radiographical examination. The patients included in the study were
randomly divided into three groups. 1. after applying the therapeutic game group, 2. after
the use of virtual reality glasses group, 3. dental local anesthesia was performed without
an application group. Modified Children's Dental Anxiety Scale (MCDAS) and Wong
Baker Facial Scale (WBS) were applied to children to assess dental anxiety and pain
before application, after application and after local anesthesia. Face, Legs, Activity, Cry,
Consolability (FLACC) scale was used to assess pain during anesthesia. The vital
parameters (pulse, oxygen saturation) of the children were recorded before and after
anesthesia. Statistical analysis of the obtained data was performed and the effect of
therapeutic gaming and virtual reality glasses application on pain and dental anxiety was
evaluated in patients undergoing dental anesthesia.
Results: There was no statistically significant differences between the groups in
terms of gender, average age and DMFT/dft values. Additionally, after applying
therapeutic games or virtual reality glasses in children, the average pulse values were
lower compared to the control group. However, during anesthesia, pulse values increased
significantly in all 3 groups. Following the application of therapeutic games and virtual
reality glasses in children, MCDAS dental anxiety scores decreased significantly
compared to the initial MCDAS dental anxiety scores. The virtual reality glasses group
had significantly lower in terms of FLACC scores compared to the control group. Posttherapeutic game application pain scores (WBS2) were significantly lower in the
therapeutic game group compared to the control group.
Conclusion: Therapeutic gaming and virtual reality glasses can be applied as an
effective and safe method to reduce dental anxiety and pain sensation before local
anesthesia in children. However, more evidence-based studies involving large
populations are needed to evaluate the psychological and physiological effects and to
minimize pain and dental anxiety in pediatric patients.
Keywords: Therapeutic gaming, virtual reality glasses, dental anxiety, pain, local
anesthesia.