Akdeniz Üniversitesi Hastanesi acil servisinin çoklu travma hastalarında traneksamik asit kullanımı sonuçları
Results of tranexamic acid use in multiple trauma patients of Akdeniz University Hospital emergency department
Yazar: MERVE DİCLE ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. OKTAY ERAY
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Traneksamik asit = Tranexamic acid ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Çoklu travma = Multiple trauma ; Şok-hemorajik = Shock-hemorrhagic

Özet:
Giriş ve Amaç: Her yıl dünyada, çoğu hastaneye ulaştıktan sonra olmak üzere, yaklaşık üç milyon insan travma sonucu hayatını kaybetmektedir. Çoklu travma nedenli mortalite sonuçları incelendiğinde ilk sırada, hemorajik şok olduğu görülmektedir. Antifibrinolitik ajanlardan Traneksamik Asit (TXA), 2013 yılında yayınlanan CRASH-II çalışması ile hemorajik şokun eşlik ettiği çoklu travma hastalarında sağkalım etkinliği gösterilen ilk tedavi edici ajan olmuştur. Dünyada yaygın olarak kullanılan İleri Travma Yaşam Desteği (Advanced Trauma Life Support-ATLS) (İTYD) kılavuzunun, 2018 yılı Eylül ayında yayınlanan güncellemesinde kılavuza tedavi kuralları belirlenerek eklenmiştir. Bilindiği gibi kılavuz değişiklikleri tüm dünyada ve tüm branşlarda saha uygulamalarına geç yansımaktadır. Bu tez çalışmasının amacı; İTYD kılavuzu 2018 güncellemesini takiben Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Acil Servisine doğrudan başvuran ya da 112 Ambulans sistemi ile getirilen çoklu sistem travması hastalarında "traneksamik asit" (transamin®) kullanımının sıklığını ve kılavuza uygunluğunu belirlemek, ayrıca tedavi alan hastalarda mortalite, vasküler oklüziv olaylar (derin ven trombozu, miyokart enfarktüsü, pulmoner embolizim, inme), cerrahi ihtiyacı ve kan transfüzyonu ihtiyacı üzerine etkilerini göstermektir. 
Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel çalışma tek merkez olarak, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Acil Servisi'ne Eylül 2018- Ağustos 2020 tarihleri arasında doğrudan ya da 112 Ambulans sistemi ile getirilen çoklu sistem travması hastalarını kapsayacak şekilde yapılmıştır. Hastane bilgi yönetim sistemi, e-Nabız ve Ölüm Bildirim Sistemi kullanılarak hastaların verilerine ulaşılmış, elde edilen verilerin analizinde SPSS programından yararlanılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya alınma kriterlerini karşılayan ve verilerine eksiksiz ulaşılan toplam 326 hasta analize dahil edilmiştir. Hastaların %81'i erkek ve ortalama yaş 42.28'dir. Hastaların %91,4'ünü "künt travmalar", %82,23'ünü "normotansif" hastalar ve %66,3'ünü GKS skoru 13-15 arasında olan hastalar oluşturmaktadır. Bir ay içerisinde, çalışmaya dahil edilen 66 (%20,2) hastanın öldüğü, 170 (%52,1) hastanın cerrahi ihtiyacı olduğu, 194 (%59,5) hastanın kan ve kan ürünü transfüzyonu ihtiyacı olduğu saptanmıştır. Hastanemiz acil servisinde 3 yılın üzerinde görev yapmış olan 3 acil tıp araştırma görevlisi, çalışmaya dahil edilen hastaları TXA endikasyonu açısından CRASH-II çalışmasının hedeflerine uygun şekilde birbirinden bağımsız taramışlardır. Bu TXA endikasyonu olan hastaların 98'ine (%56,64) TXA uygulanmadığı, 75'ine (%43,35) TXA uygulandığı görülmüştür. Temel karşılaştırma "TXA endikasyonu olup tedavi verilen" hastalar ile "TXA endikasyonu olup tedavi verilmeyen" hastalar arasında yapılmıştır. Bu iki grup arasındaki 30 gün içindeki mortalite, kan ve kan ürünü transfüzyonu ihtiyacı, ameliyat ihtiyacı, vazooklüziv olay gelişimi, ölüm nedenleri, ameliyat türleri, sistolik kan basınçları ve GKS skorları karşılaştırılmıştır.
Sonuç: Hekimlerin toraks ve abdominal yaralanması olan hastalarda TXA kullanımını genelde atlamadığı ancak ortopedik yaralanması olup TXA endikasyonu olan hastalarda TXA uygulamasını sıklıkla gözden kaçırdığı bulunmuştur. Hekimlerin bu konuda farkındalığının arttırılması mortalitede anlamlı azalmayla sonuçlanabilir. TXA ucuz olması, ciddi yan etki profilinin olmaması ve kullanım kolaylığı sebebiyle travma hastalarının yönetiminde çekinmeden kullanılabilir.

Abstract:
Introduction and Aim: Every year, approximately three million people die as a result of trauma, mostly after reaching the hospital. When the mortality results due to multiple trauma are examined, it is seen that hemorrhagic shock is in the first place. Tranexamic Acid (TXA), one of the antifibrinolytic agents, was the first therapeutic agent whose survival efficiency was demonstrated in multiple trauma patients accompanied by hemorrhagic shock, with the CRASH-II study published in 2013. Treatment rules were determined in the Advanced Trauma Life Support (ATLS) guide updated in September 2018, which is widely used in the world, and added to the guide. As it is known, changes in the guideline are reflected in the field applications late in the world and in all branches. The aim of this thesis study is to determine the frequency of "tranexamic acid" (transamin®) use and compliance with the guideline in patients with multiple system trauma who applied directly to the Akdeniz University Hospital Emergency Department or brought by the 112 Ambulance system following the ATLS guideline 2018 update, and to show its effects on mortality, vascular occlusive events (deep vein thrombosis, myocardial infarction, pulmonary embolism, stroke), need for surgery and need for blood transfusion in patients receiving treatment.
	Materials and Methods: This cross-sectional study was conducted as a single center, covering multi-system trauma patients brought to the Emergency Department of Akdeniz University Hospital between September 2018 and August 2020, either directly or by the 112 Ambulance system. Using the hospital information management system, e-Nabız and Death Notification System, the data of the patients were accessed, and the SPSS program was used in the analysis of the obtained data.
	Results: A total of 326 patients who met the inclusion criteria and whose data were fully accessible were included in the analysis. 81% of the patients are male and the mean age is 42.28 years. 91.4% of the patients are "blunt traumas", 82.23% of them are "normotensive" patients and 66.3% of them are patients with a GCS score between 13-15. Within one month, 66 (20.2%) patients included in the study died, 170 (52.1%) patients needed surgery, and 194 (59.5%) patients needed blood and blood product transfusion. Three emergency medicine research assistants, who had worked in the emergency department of our hospital for more than 3 years, independently screened the patients included in the study for TXA indication, in accordance with the objectives of the CRASH-II study. It was observed that 98 (56.64%) of the patients with this TXA indication were not administered TXA, and 75 (43.35%) of them were administered TXA. The basic comparison was made between patients who were "treated for TXA indication" and patients for "TXA indicated but not treated". Mortality, need for blood and blood product transfusion, need for surgery, development of vasoocclusive events, causes of death, types of surgery, systolic blood pressures and GCS scores within 30 days between these two groups were compared.
	Conclusion: It was found that physicians generally do not skip the use of TXA in patients with thoracic and abdominal injuries, but they often overlook the use of TXA in patients with orthopedic injuries and TXA indication. Increasing the awareness of physicians on this issue may result in a significant reduction in mortality. TXA can be used without hesitation in the management of trauma patients due to its cheapness, lack of serious side-effect profile and ease of use.