Cyprinus carpio'da beyin dokusunda fenthionun antioksidant savunma sistemi, lipid peroksidasyonu ve asetilkolinesteraz enzim aktivitesine n-asetilsistein modülatörlüğünde etkileri
Effects of fenthion in the brain of Cyprinus carpio on antioxidant defence system, lipid peroxidation and acetylcholinesterase enzyme activities by the modulation of n-acetylcystein
Yazar: EMİNE ÇINKILOĞLU
Danışman: PROF. DR. NEVİN ÜNER
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyoloji = Biology
Dizin: Fenthion = Fenthion ; Glütatyon = Glutathione ; Lipid peroksidasyonu = Lipid peroxidation

Özet:
Bu araştırmada organofosforlu insektisid ve avisid fenthionu içeren ortamda antioksidant ve GSH öncüsü NAC'nin düşük (0,5mg/kg) ve yüksek (400mg/kg) intraperitonal dozlarının jüvenil Cyprinus carpio'da beyin dokusunda GSH redoks durumuna, antioksidant enzim aktivitelerine, lipid peroksidasyonu ile protein düzeylerine ve AChE enzim aktivitesine etkileri incelenmiştir. Kontrol grubu dışında balıklar 96 saat süresince fenthionun LC50 değerinin %80'inin etkisine bırakılmışlardır. Bileşiklerin GSH redoks durumuna etkilerini belirlemek amacıyla tGSH, GSH, GSSG düzeyleri ile GSH/GSSG oranı, antioksidant enzimlere etkilerini belirlemek amacıyla GR, GST, SOD ve CAT enzim aktiviteleri, lipid peroksidasyonuna etkilerini belirlemek amacıyla MDA düzeyi ve fenthionun nörotoksik potansiyelini belirlemek amacıyla AChE enzim aktivitesi spektrofotometrik yöntemler kullanılarak belirlenmiştir.Fenthion etkisinde kontrole göre tGSH, GSH düzeyleri ile GSH/GSSG oranında artışlar GSSG düzeyinde ise azalma belirlenmiştir. Fenthion CAT aktivitesi ile protein ve MDA düzeylerinde azalmaya neden olurken GST aktivitesinde artışa neden olmuştur. Düşük dozda NAC, tGSH, GSH düzeylerinde GSH/GSSG oranı ile GST ve SOD enzim aktivitelerinde artışa neden olurken GSSG düzeyinde azalmaya neden olmuştur. NAC yüksek dozda GSH/GSSG oranında artışa, GST aktivitesi ile protein düzeyinde ise azalmalara neden olmuştur. Fenthion tüm gruplarda AChE'de inhibisyona neden olmamıştır.Sonuçta; fenthionun oksidatif strese bağlı toksisitesinde NAC'nin düşük dozda GSH redoks kapasitesi, GST ve SOD gibi antioksidant enzimlerin aktivitesini arttırarak oksidatif stresi azalttığı, yüksek dozda NAC'nin ise beyinde GST aktivitesi ile protein düzeyini olumsuz etkileyerek oksidatif strese neden olduğu belirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: Fenthion, Glutatyon, N-asetilsistein, Lipid Peroksidasyonu, Balık.

Abstract:
The effects of low and high dose of NAC in the brain of organophosphate insecticide and avicide fenthion exposed Cyprinus carpio on GSH redox status, antioxidant and acetylcholinesterase enzyme activities, lipid peroxidation and protein levels was evaluated. Animals were injected with 0.5 mg/kg or 400 mg/kg of NAC intraperitoneally and exposed to 80% of LC50 value of fenthion for 96-h. tGSH, GSH, GSSG, MDA, and protein levels, and GR, GST, SOD, CAT, and AChE enzyme activities were determined spectrophotometrically in brain tissue at the end of the 96-h.Fenthion treatment caused an increase in tGSH and GSH levels, GSH/GSSG ratio, and a decrease in GSSG levels. CAT enzyme activity, protein and MDA levels were decrease while an increase in GST activity was observed in the brain of fenthion-exposed C. carpio. Low dose NAC injection increases the tGSH and GSH levels, GSH/GSSG ratio, and SOD and GST enzyme activities. A significant decrease in higher NAC dose was observed in GST activity and protein levels, while GSH/GSSG ratio was elevated. No inhibition in AChE enzyme activity was found by fenthion treatment.In conclusion, NAC in lower dose alleviated the oxidative stress-inducing potential of fenthion with the elevation in GSH redox capacity, GST and SOD enzyme activities. Higher NAC dose elevated the oxidative stress-inducing potential of fenthion.