Tüketici kozmopolitanizmi ve etnosentrizminin ürün değerlendirmede menşe ülke bilgisi arama davranışına etkisi
The impact of consumer cosmopolitanism and ethnocentrism on consumer's behaviour of seeking information about the country of origin of products
Yazar: BERKAY ONBEŞ
Danışman: PROF. DR. MİNE OYMAN
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Etnosentrizm = Ethnocentrism ; Kozmopolitanizm = Cosmopolitanism ; Menşe ülke = Country of origin ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketiciler = Consumers ; Ürün değerlendirme = Product evaluation

Özet:
Tüketici ihtiyaçlarına uygun cevap verebilme adına rekabet eden şirketlerin pazarlama stratejileri psikolojik, ekonomik, sosyo-kültürel vb. pek çok faktör göz önünde bulundurularak oluşturulmaktadır. Küreselleşme ve teknolojik gelişmeler de bu faktörlerden başat rol oynayan iki faktördür. Ülke sınırlarının giderek ortadan kalktığı günümüzde, tüketiciler farklı ülkelerde üretilmiş ürünlere daha kolay ulaşabilmektedir. Tüm bu değişmelere rağmen tüketiciler ürünleri farklı yaklaşım ve eğilimlerle değerlendirmektedir. Özellikle farklı ülkelere ya da kendi ülkesine ve kültürüne yönelik tutumları, tüketicileri ürün değerlendirmelerinde menşe ülke bilgisi arama konusunda farklı etkileyebilmektedir. Elbette ki ülke-kültür konusunda tutumları katı kültürel normlarla kuşatılmamış tüketiciler de vardır. Kozmopolitanizm ve etnosentrizm gibi kavramlar, tüketicilerin satın alma tercihlerinin oluşumunda işletmelerin dikkate almaları gereken kavramlardır. Bu nedenle, kozmopolit ve etnosentrik eğilimler ile tüketicilerin ürün değerlendirme esnasında menşe ülke bilgisi arama davranışı arasındaki ilişkinin araştırmaya değer bir özellik taşıdığı söylenebilir. Çalışmanın ilk adımı, tüketicilerin kozmopolit ve etnosentrik eğilimlerinin hangi yönde seyrettiğini ölçmeyi hedeflemektedir. Çalışmanın diğer bir adımı ise kozmopolit ve etnosentrik seviyelerin, ürün değerlendirmede menşe ülke bilgisi arama davranışına olan etkisinin sınanmasıdır. İlk olarak çalışmanın temelini oluşturan kavramlardan detaylı olarak söz edilmiş, sonrasında ise bu alanlarda gerçekleştirilmiş çalışmalara yer verilmiştir. Araştırma soruları bu doğrultuda oluşturulmuş; varyans, korelasyon ve regresyon analizleri kullanılarak test edilmiştir. Çalışmanın sonucunda tüketici kozmopolitanizmi ile ürün değerlendirmede menşe ülke bilgisi arama davranışı arasında anlamlı bir farklılık saptanamazken, tüketici etnosentrizmi ile ürün değerlendirmede menşe ülke bilgisi arama davranışı arasında anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Companies which compete each other with the goal to properly fulfil customer needs develop their marketing strategies based on many factors such as psychological, economical and socio-cultural factors. Globalisation and technological advancements constitute two factors that play a principal role. Today, in a world where national boundaries are gradually disappearing, consumers can reach products of other countries more easily. However, in spite of all these changes, consumers still assess products with different approaches and tendencies. In particular, attitudes of consumers towards other countries and cultures or their own may affect their behaviour of seeking information about the country of origin while assessing a product. Of course, there are consumers whose attitudes about countries and cultures are not surrounded by strict cultural norms. Cosmopolitanism and ethnocentrism are such concepts that companies need to take into account in terms of how consumers form their purchasing decisions. Therefore, it is possible to say that it is worthwhile to research the relationship between cosmopolitan and ethnocentric tendencies of consumers and their behaviour of seeking information about the country of origin while assessing a product. First step of the study aims to determine the direction of cosmopolitan and ethnocentric tendencies of consumers. Another step of the study is to examine the impact of cosmopolitanism and ethnocentrism levels on the behaviour of seeking information about the country of origin. First part of the study elaborates the concepts that form the basis of the study and the following part incorporates previous studies in this field. Research questions were determined in this regard and tested via variance, correlation and regression analyses. Results of the study indicate that there is no significant difference between consumer cosmopolitanism and the behaviour of seeking information about the country of origin while there is a significant difference between consumer ethnocentrism and the behaviour of seeking information about the country of origin.