Modernleşme sürecinde iktidar-taşra ilişkileri: Türk edebiyatında 'taşra'
Power-provincial relations in the modernisation period: `Province' in Turkish literature
Yazar: HATİCE SEVGİ ZENGİN
Danışman: PROF. DR. KEMAL GÖRMEZ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bölümü / Siyaset ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Modernite = Modernity ; Modernleşme = Modernization ; Siyasi iktidar = Political power ; Taşra = Provinces ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; İktidar = Government ; İktidar ilişkileri = Government relations

Özet:
Bu tezde, taşranın modernite bağlamında geçirdiği değişim sürecinin edebi metinler üzerinden tartışılması amaçlanmıştır. Edebiyatın analiz konusu yapılması, öncelikle ideoloji ve estetik kategorisinin birlikte tartışılmasını gerektirmiştir. Modernite ile dağılan dünyaya dair bütünlük duygusunun edebiyat ile telafisine yönelik eğilim ile taşranın içerilmesine işaret eden modern ulus devletin bütünleştirmeci stratejileri arasındaki ilişkiler analiz edilmeye çalışılmıştır. Modernite, ulus devlet oluşum sürecinde taşranın rolünü ve konumunu değiştirmiştir. Modernitenin bozarak yeniden inşa etmeye giriştiği `bütünlüklü dünya' tahayyülü, taşranın geçirdiği dönüşümün itici gücünü oluşturmaktadır. Taşranın dönüştürülme ihtiyacı, bütün tarafından içerilme zorunluluğundan doğmuştur. Taşranın geçirdiği söz konusu değişimi edebi metinler üzerinden takip etmek mümkündür. Bu çerçevede tezin ilk bölümünde modern bir tür olan roman ekseninde, edebiyat ile ideolojinin işleyiş mekanizmaları tartışılmıştır. İkinci bölüm taşra ile siyasi iktidar arasındaki ilişkilerin Osmanlı İmparatorluğu'ndan Türkiye Cumhuriyeti'ne doğru ilerleyen tarihsel süreçteki seyrine ayrılmıştır. Üçüncü ve son bölümde ise ilk iki bölümde ortaya konan teorik çerçeve uyarınca taşranın edebiyattaki temsilleri, bütünün parçası haline getirilmeye çalışılan taşranın değişiminin söylemsel formları tartışılmıştır. Tezin teorik çerçevesi uyarınca öne çıkan isimler ise Lacan, Lukacs ve Bahtin olmuştur.Anahtar Sözcükler1-Modernite2-Taşra edebiyatı3-Estetik4-Hegemonya5-Merkez-çevre teorizasyonu

Abstract:
The aim of this thesis is to discuss within the bounds of literary works the transformation the Province has undergone in the context of modernity. Making literature the subject of analysis required primary discussion of Ideology and Esthetics categories together. It was attempted to analyze, the relationship between the tendency to compensate in literature the unity feeling related to the disintegrated modern world, and the aggregation strategy of the modern nation state, implying the inclusion of the province. During the formation of nation state, modernity has transformed the role and the place of the Province. The apprehension of ?united world?, ruined by Modernity and started to be rebuild, makes up the pushing force of the transformation the province undergoes. The requirement of the transformation of Province was the result of the necessity of being included by the whole. The transformation process, the province undergoes, could be followed through the literary works. In the first part of the thesis the working mechanisms of literature and ideology were discussed on the basis of novel, as a modern literary type. The second part is devoted to the journey of relationship between the province and political power in the historical process from the Ottoman Empire towards the Republic of Turkey. In the third and final part, within the theoretical bounds put forward by the first and second parts, the representations of province in literature, and the discursive forms of transformations of the Province, tried to be made the part of the unity, were discussed. Lacan, Lukacs and Bahtin were the names which became prominent in accordance with the theoretical bounds of the thesis.Key words1-Modernity2-Province Literature3-Esthetics4-Hegemony5-Centre-surroundings theorization.