Farklı mevsimlerde ve elma türlerinde In Vitro rejenerasyon için farklı protokollerin analizi
Analysis of  different protocols for In Vitro regeneration in different seasons and apple species
Yazar: BELLA KINANTI
Danışman: PROF. DR. AYDIN UZUN
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki rejenerasyonu = Plant regeneration ; İn vitro = In vitro

Özet:
Yerli elmalara yönelik geleneksel yetiştirme yöntemleri, hassas yabani elmaların yetiştirilmesinde etkili değildir. Ancak ex situ koruma tekniği olarak mikro çoğaltma, bu elmanın yetiştirilmesinde etkili bir çözüm sunmaktadır. Bu çalışma, sürgünleri eksplant olarak kullanarak Malus kirghisorum, Malus niedzwetzkyna, Malus sieversii ve Malus domestica olmak üzere dört elma türünde in vitro rejenerasyonu araştırmıştır. Rejenerasyonu, ortam ve büyüme düzenleyicilerin bir kombinasyonunu optimize etmek ve in vitro kültür başarısını artırmak için, üç sterilizasyon yöntemi kontaminasyonu azaltmak üzere test edildi. Kullanılan sterilizasyon yöntemleri arasında (1) 20 dakika boyunca %1,0 sodyum hipoklorit NaOCl çözeltisine daldırma; (2) 5 dakika boyunca %0,1 cıva klorür çözeltisine (HgCl2) daldırma; ve (3) 10 dakika boyunca %10 sodyum hipoklorit çözeltisinde ıslatmanın ve ardından 5 dakika boyunca %0,1 cıva  klorür çözeltisinde ıslatmanın bir kombinasyonu. Test edilen iki ortam protokolü M1 (MS + 1 mg/L BAP + 0,1 mg/L IBA + 0,15 mg/L ABA) ve M2 (MS + 2 mg/L BAP + 0,1 mg/L NAA + 0,15 mg/L ABA ) kullanılmıştır. Bu araştırmanın sonuçlarına göre, elma doku kültürü çalışmalarında ortaya çıkan en uygun yöntem; örneklerin ilkbaharda alınması ve aktif karbon içeren M2 besin ortamında kullanılmasıdan elde edilmiştir. Bu yöntem, fenolik bileşiklerin etkisini minimize ederek daha başarılı rejenerasyon oranları sağlamıştır.. M1 besi ortamı yüksek rejenerasyon oranları sağlasa da, kontaminasyon riski yüksek olmuştur. Aktif karbon içeren M2 besi ortamı ise daha düşük kontaminasyon oranları ile başarılı sonuçlar vermiştir. Bu sonuçlar, elma doku kültürü çalışmalarında optimize protokollerin geliştirilmesine katkıda bulunmaktadır.

Abstract:
Traditional cultivation methods for local apples are not effective for cultivating sensitive wild apples. However, micropropagation as an ex situ conservation technique provides an effective solution for growing these apples. This study investigated the in vitro regeneration of four apple species Malus kirghisorum, Malus niedzwetzkyna, Malus sieversii, and Malus domestica using shoots as explants. To optimize the combination of medium and growth regulators and improve in vitro culture success, three sterilization methods were tested to reduce contamination. The sterilization methods used were: (1) immersion in a 1.0% sodium hypochlorite NaOCl solution for 20 minutes; (2) immersion in a 0.1% Mercuric Chloride (HgCl2) solution for 5 minutes; and (3) soaking in a 10% sodium hypochlorite solution for 10 minutes followed by soaking in a 0.1% mercuric chloride solution for 5 minutes. The two tested medium protocols were M1 (MS + 1 mg/L BAP + 0.1 mg/L IBA + 0.15 mg/L ABA) and M2 (MS + 2 mg/L BAP + 0.1 mg/L NAA + 0.15 mg/L ABA). According to the results of this study, the most suitable method for apple tissue culture studies is to take samples in the spring and use the M2 medium containing activated charcoal. This approach minimizes the effects of phenolic compounds and results in more successful regeneration rates. While the M1 medium provides high regeneration rates, it also carries a higher risk of contamination. The M2 medium containing activated charcoal, on the other hand, yielded successful results with lower contamination rates. These results contribute to the development of optimized protocols in apple tissue culture studies.