Türkiye'de yetişen bazı echium türlerinin yara iyileştirici aktivitesinin araştırılması
Investigation of wound healing activity of some echim species growing in Turkey
Yazar: NURANİYE ERUYGUR
Danışman: PROF. DR. OSMAN ÜSTÜN
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Boraginaceae = Boraginaceae ; Echium = Echium ; Etnobotanik = Ethnobotany ; Farmakognozi = Pharmacognosy ; Toksisite = Toxicity ; Türkiye = Turkey ; Yara iyileşmesi = Wound healing

Özet:
Bu çalışmada ülkemizde yabani olarak yetişen 4 Echium türünden (E.italicum L, E.vulgare L, E.angustifolium Miller, E.parviflorum Moench) biyolojik aktivite ve kimyasal yönden araştırılmıştır. Biyolojik aktivite yönlendirmeli izolasyon ve yapı tayini çalışmalarının yapıldığı araştırmamızda, oda ısısında kurutulmuş ve toz edilmiş bitkinin kök ve toprak üstü kısımlarındanfarklı polaritedeki çözücülerle hazırlanan ekstreleri ile silika jel sütunda fraksiyonlandırılan ana fraksiyonları DPPH, Fe iyonu şelasyon, TFC, TPC yöntemiyle antioksidan aktivite ve çizgisel insizyon yara modeli yöntemiyle yara iyileştirici aktivite tayini gerçekleştirilmiştir. Bu aktivite denemelerinde aktif olduğu saptanan fraksiyonlar, silika jel kolon kromatografisi ve preparatif İ.T.K. gibi yöntemlerle saflaştırılmıştır. Elde edilen bileşiklerin yapıları, spektroskobik yöntemler (TOF LC-MS, 1H NMR ve 13C NMR) kullanılarak aydınlatılmıştır.Bu çalışmaların sonucunda naftokinon yapısında şikonin pigmenti olan 2-metil-n-butiril şikonin + izovaleril şikonin, Asetil şikonin ve deoksişikonin elde edilmiştir. Yapılan literatür tarama çalışmaları şikonin türevi bileşiklerin yara iyileştirici aktiviteye sahip olduğu ve çalışma sonuçlarımızın da türlerin halk arasındaki kullanımı ile uyum göstermekterdiğini ortaya koymaktır.

Abstract:
In this study, four Echium species namely: E.italicum L, E.vulgare L, E.angustifolium Miller, E.parviflorum Moench, growing in Turkey, has been investigated by biological activity and chemical approaches. In the studies where biological activity guided isolation and structure elucidation investigations are conducted, total extracts with variouse polarity were prepared from plant material dried at room temperature and powdered, as well as the main fractions of the extract fractionated on a column of silica gel, were subjected to the DPPH free radical scavenging assay, Fe-chelating effect, Total Fenol Concentration and Total Flavonoit Concentration antioxidant activity test and wound healing activity test by Linear İnsition wound model. Fractions which displayed wound healing activity have been purified by preparative TLC and Silica gel column chromatography. The structures of the compounds obtained were elucidated by using spectral techniques (TOF LC-MS, 1H NMR and 13C NMR). As a result of these studies, the shikonin derivatives, 2-methyl-n- isobutyrylshikonin + isovalerylshikonin, acetylshikonin and deoxyshikonin were isolated. According to the research reports, there have been many studies on wound healing and other related biological actvities on these shikonin derivatives. These results are accordance with our study results and the folkloric use.