Giresun ili Doğankent ilçesinde yetişen Vaccinium türlerinin pomolojik ve morfolojik özellikleri üzerine araştırmalar
Determination on pomological and morphological characteristics of Vaccinium spp grown in Dogankent, Giresun province
Yazar: ZEYNEP PATAN
Danışman: PROF. DR. ALİ İSLAM
Ordu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma 2014 ve 2015 yıllarında Giresun ili Doğankent ilçesi ve çevresinde yürütülmüştür. Vaccinium spp popülasyonu gezilmiş olup 35'i Vaccinium arctostophlos, 14'ü Vaccinium myrtillus olmak üzere toplam 49 genotip pomolojik ve morfolojik özellikler bakımından incelenmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucuna göre büyüme şekli ve bitki popülasyonu bakımından Vaccinium arctostophlos genotiplerinin büyük çoğunluğu yatık ve toplu, Vaccinium myrtillus genotiplerinin ise hepsinde dik ve toplu büyüme olduğu belirlenmiştir. Vaccinium arctostophlos ve Vaccinium myrtillus genotipleri meyve şekli yönünden çoğunluğu yuvarlak ve basık şekilli olduğu belirlenmiştir. 2014-2015 yılı ortalamalarına göre bitki boyu Vaccinium arctostophlos genotiplerinde 39.3-393.0 cm, Vaccinium myrtillus genotiplerinde 13.66-57.66 cm arasındadır. Vaccinium arctostophlos genotiplerinde sürgün başına düşen verim en fazla 189.49 g ile DK24 genotipinde olmuştur. Meyve boyu ve meyve eni en fazla genotipler olarak DK24 (10.31 mm) ve DK24 (9.83 mm) öne çıkmıştır. En fazla meyve ağırlığı DK24 genotipinde 63.52 g/100 adet olarak ölçülmüştür.  Vaccinium myrtillus genotiplerinde en fazla meyve boyu ve meyve eni genotipler olarak DK44 (8.11 mm) ve DK45 (8.82 mm) öne çıkmıştır. Meyve ağırlığının DK45 genotipinde 51.53 g/100 adet olarak ölçülmüştür. Vaccinium arctostophlos genotiplerinde SÇKM oranı % 3.90 ile % 11.95 arasında değişmiştir. pH değerleri 1.99 ile 2.89 aralığında ölçülmüştür.  Vaccinium myrtillus genotiplerinde SÇKM oranı % 6.10 ile % 14.50 arasında değişmiştir. pH değerleri 2.49 ile 3.17 aralığında ölçülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Çayüzümü, Çobanüzümü, Doğankent, Pomoloji, Vaccinium arctostophlos, Vaccinium myrtillus

Abstract:
It was carried out on Vaccinium myrtillus and Vaccinium arctostophlos in Giresun province Doğankent town in 2014-2015 years. A total of 49 genotypes were determined. In the study, pomological and morphological properties of the genotypes were examined. 35 different Vaccinium arctostophlos and 14 Vaccinium myrtillus genotypes were identified in the middle and high altitude areas in Giresun province. According to the evaluation results, the majority of Vaccinium arctostophlos genotypes were found to be vertical, and Vaccinium myrtillus genotypes were erect and vertical growth in terms of growth type in plant population. Fruit shapes were determined rounded with a flattened and long shape in Vaccinium arctostophlos genotypes. According to the average of 2014-2015, the plant size is between 39.3-393.0 cm in Vaccinium arctostophlos genotypes and 13.66-57.66 cm in Vaccinium myrtillus genotypes. The yield per shoot was at DK24 genotype with a maximum of 189.49 g in Vaccinium arctostophlos genotypes. DK24 (10.31 mm) and DK24 (9.83 mm) were the biggest genotypes of fruit lengh and fruit width. The maximum fruit weight was 63.52 g / 100 in DK24 genotype. The fruit weight was measured as 51.53 g / 100 in the genotype DK45. The TSS ratio ranged from 3.90% to 11.95% in Vaccinium arctostophlos genotypes. The pH values were measured between 1.99 and 2.89. The TSS rate ranged from 6.10% to 14.50% in Vaccinium myrtillus genotypes. The pH values were measured between 2.49 and 3.17.

Key Words: Bilberry, Doğankent, Pomology, Vaccinium arctostophlos, Vaccinium myrtillus, Whortleberry