Halk oyunları hakemlerinde mobbing kavramı ve stresle başa çıkma yolları arasındaki ilişkinin araştırılması
Research on folk dances referees: the relationship between mobbing concept and ways of coping with stress
Yazar: BÜŞRA ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. EMRE BELLİ
Atatürk Üniversitesi / Kış Sporları ve Spor Bilimleri Enstitüsü / Spor Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports
Dizin: Hakemler = Arbitrators ; Halk oyunları = Folk dances ; Mobbing = Mobbing ; Spor psikolojisi = Sport psychology ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Türk halk oyunları = Turkish folk dances

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı; halk oyunları hakemlerinde mobbing kavramının varlığı ve stresle başa çıkma tarzları arasındaki ilişkinin araştırılmasıdır.
Materyal ve Metot: Araştırmanın evrenini; Türkiye'de ki 81 il de görev yapan halkoyunları hakemi oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin büyüklüğü bakımından halkoyunları hakem fazlalığı göz önünde bulundurularak her coğrafi bölgeden pilot olarak iller seçilmiştir. Örneklem grubunu ise 7 bölgeden 35 farklı il de toplamda 190 halkoyunu hakemi oluşturmuştur. Fakat 59 hakemden geri dönüş sağlanamamış 26'sı kadın, 105'i erkek toplamda 131 anket uygulanmıştır.
Araştırmada katılımcıların mobbing seviyeleri hakkında veri elde etmek için; Einarsen ve Raknes (1997) tarafından geliştirilen; Matthiesen ve Einarsen (2004) tarafından revize edilen ve Türkçeye uyarlaması Öcel (2009) tarafından yapılan mobbing ölçeği; stresle başa çıkma düzeyleri hakkında veri elde etmek için ise; Folkman ve Lazarus (1985) tarafından geliştirilen, Şahin ve Durak (1995) tarafından Türkçeye uyarlanan stresle başa çıkma ölçeği uygulanmıştır.
Elde edilen verilerin çözümlenmesinde, bilgisayar ortamında istatistik paket programından yararlanılmış ve anlamlık düzeyi (p<0,05) olarak alınmıştır. Araştırmada demografik özelliklerin belirlenmesinde frekans analizi, ikili değişkenlere göre mobbing ve stresle başa çıkma düzeylerinin karşılaştırılmasında bağımsız gruplarda t-testi, ikiden fazla değişkenlere göre mobbing ve stresle başa çıkma düzeylerinin karşılaştırılmasında tek yönlü varyans analizi (Anova); farklılığın hangi gruplardan kaynaklandığını bulmak için Tukey testi; mobbing ile stresle başa çıkma tarzları arasındaki ilişkiyi incelemek için de pearson korelasyon analizi yapılmıştır. 
Bulgular: Katılımcıların mobbing ile kendine güvenli yaklaşım (r=.194, p<0.05) negatif düzeyde düşük; mobbing ile kendine güvensiz yaklaşım arasında pozitif düzeyde yüksek (r=.716, p<0.01)  mobbing ile boyun eğici çaresiz yaklaşım arasında negatif düzeyde düşük(r=.193, p<0.05)  bir ilişki tespit edilmiştir.
Sonuç: Buna göre; katılımcıların maruz kaldığı mobbing seviyesi arttıkça; kendine güvenli yaklaşımı ve boyun eğici çaresiz yaklaşımları azalmakta iken;  kendine güvensiz yaklaşımları artmaktadır.  Bu sonuçlardan yola çıkarak mobbingin katılımcılar üzerinde kendine güven problemi yarattığını ve çaresiz bir şekilde olanlara boyun eğdiği sonucuna ulaşabiliriz.

Anahtar Kelimeler: Halkoyunları, Stresle Başa Çıkma, Psikolojik Zorbalık, Mobbing

Abstract:
Objective: The purpose of this research is to investigate the relationship between the existence of the concept of mobbing and the ways of dealing with stress among folk dancers.
Materials and Methods: The population of the research consists of folk dance referees working in 81 provinces in Turkey. Regarding the excessive number of referees in the population, some pilot provinces were selected from each geographical region. The sample group consisted of 190 public referees in 35 different cities from 7 regions. However, as 59 referees didn't respond, 131 referees ,of whom 26 women and 105 men, were searched.
In order to obtain data about the participants' mobbing levels in the research, a scale was developed by Einarsen and Raknes (1997); mobbing scale revised by Matthiesen and Einarsen (2004) and adapted to Turkish by Öcel (2009); to get data about coping with stress  the scale of coping with stress, developed by Folkman and Lazarus (1985)  adapted to Turkish by Şahin and Durak (1995), was practiced.
In the analysis of the data obtained, a statistical package program on computer was used and significance level was taken as (p <0.05). In the research, frequency analysis to determine demographic features, T-test in independent groups to compare mobbing and stress coping levels according to binary variables, one-way analysis of variance (Anova) to compare mobbing and stress coping levels according to more than two variables; Tukey test to find out from which groups the difference originated; and Pearson correlation analysis were performed to examine the relationship between mobbing and stress coping styles.

Results: Participants' self-confident approach (r = .194, p <0.05) with mobbing was negatively low; and a positive high (r = .716, p <0.01) correlation between mobbing and self-insecure approach was found to be negatively low (r = .193, p <0.05).

Conclusion: As a result; participants' self-confidence approaches are increasing as the level of mobbing of the participants are exposed to increases; while their self-confident and submissive desperate approaches are decreasing. Based on these results, we can infer that mobbing creates a problem of self-confidence on the participants and they desperately bow to what happened.

Keywords:  Folk Dances, Coping with Stress, Psychological Bullying, Mobbing