Küreselleşme sürecinin Türkiye ekonomisini etkileme kanalları
Effects of globalization on Turkish economy
Yazar: FEYZA KOÇAR
Danışman: PROF.DR. MUSTAFA ÖZATEŞLER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Küreselleşme, ulusal sınırların ortadan kalkmasını, ülkelerin dünya ileentegrasyonunu ifade eden sosyal, kültürel, ekonomik, politik ve hukuksal birsüreçtir. Küreselleşme kavramı, özellikle 1980'li yıllarda çok fazla kullanılmayabaşlanmıştır. Ancak temelleri 15. ve 16. yüzyılda ?Coğrafi Keşifler? ileatılmıştır. O dönemde özellikle İngiltere ve bazı gelişmiş ülkeler yeni yerlerkeşfederek o toprakları sömürgeleştirmişlerdir. Bu ülkelerin sömürgeleri ileyaptıkları mal ve hizmet alışverişi olayın dış ticaret boyutunu oluşturmuştur.Daha sonra I. Ve II. Sanayi Devrimi ile birlikte seri üretim önem kazanmış,sanayileşen ülkeler üretim fazlalarını akıtacakları yeni pazarlar bulma arayışınagirmişlerdir. Burada yine sömürgeler ön plana çıkmıştır. Kısacası hemhammadde alımı, hem de üretim fazlasının başka ülkelere aktarılması gereğidış ticaret kanalının işlerliğini arttırmıştır. Dolayısıyla mal ve hizmet ticaretinindünya üretiminden daha istikrarlı bir şekilde arttığını söylemek mümkündür.1980'li yıllara gelindiğinde ise yaşanan Teknoloji Devrimi ile birlikte iletişimolanakları gelişmiş ve bilgi üretimi ön plana çıkmıştır. İletişim olanaklarınınartması ve bilgi teknolojilerinde yaşanan gelişmeler finans piyasalarınıngelişimini hızlandırmıştır. Böylelikle olayın sermaye hareketleri boyutu önemkazanmıştır. Görüldüğü üzere ekonomik anlamda küreselleşme, mal, hizmet vesermaye hareketlerinin serbestleşmesi olarak tanımlanabilir. Dolayısıylaküreselleşme bir ülke ekonomisini iki kanaldan etkilemektedir. Bu kanallardanbirincisi dış ticaret kanalı, ikincisi ise sermaye hareketleri kanalıdır.Türkiye ise bu sürece 1980 yılında hazırlamış olduğu ?24 OcakKararları? olarak da bilinen bir istikrar programı ile katılmaya çalışmıştır. Buprogram sadece ülkeyi makro ekonomik istikrarsızlıktan kurtarmak adınayapılmamıştır. Aynı zamanda dışa açılma politikasının da temellerinioluşturmaktadır. İlk önce Türkiye 1980-1988 döneminde ihracata yöneliksanayileşme politikası izleyerek dış ticaret kanalı ile küreselleşme sürecineadım atmıştır.1989 yılından sonra da sermaye hareketlerini serbestleştirilereksüreci bir adım ileriye taşımıştır.Kısacası, küreselleşme aslında çok boyutlu bir kavramdır. Ancakekonomik anlamda küreselleşme özellikle dış ticaret ve sermaye hareketlerininserbestleşmesi demektir. Dolayısıyla her ülke ve tabii ki Türkiye'de bu ikikanal (dış ticaret ve sermaye hareketleri) yoluyla küreselleşme sürecindenetkilenmiştir.Anahtar Kelimeleri:Küreselleşme , İletişim Devrimi, Dış Ticaret, Sermaye Hareketleri,Türkiye Ekonomisi

Abstract:
Globalizatıon is a social, cultural, economical, political and legislativeprocess that expresses the abolishmend of national borders and entegrationnations to the whole world. The term globalization started to be used widelyparticularly in 1980?s. However, the concept was established in 15. and 16.centuries during geoprapical expeditions. In that period, developed countriessuch as Great Britain discovered and colonized new lands. The trade they hadwith their colonies formed the foreign trade aspect of developments. Later,following the I. and II. Industrial Revolutions mass production gainedimportance and those industrilized countries started to seek new markets fortheir exceesive productions. At that moment colonies became the targetmarkets once more. In short, importing raw material and epporting theexcessive products ıncrased the importance of foreign trade. Therefore, it canbe concluded that the trade of goods and services incrased more constantlyand was more stable than world?s production. Together with the technologicalrevolutaion took place in 1980s, communication facilities improved and thusproduction of information took the priority in the world?s agenda. Improvedcommunication facilities and innovations (in information tecnology)acceterated the developments in financial markets. Consequently, the aspectof capital movement pained importance as well. As it is clear from itdevelopments economical globalization can be described as freedom ofcross-boundary movements of goods services and capital. We can concludethat globalization affects country?s economies in two ways, one throughforeign trade and the other through capital movements.Turkey, trying prevent the country from macroeconomic instability,joined the globalization process with ?jan 24, resolutions?, known as ?stabilityprogram? in 1980.The resolutions also formed the base of policies aiming atimprovement of foreign relations. Turkey stepped into globalization processby following an export targeted ındustrilization policy and taking advantage oftrade betweeen 1980 and 1988. And took another stepforward by freeing thecapital movement.In short, globalization is a multi - dimensioned concept, but economicalglobalization means, in particular, the freedom of foreign trade and capitalmovements. All countries including Turkey have been affected byglobalization trough foreign trade and capital movements.Key Words:Globalization, Information Revolution, Foreign Trade, Capital Movement,Turkish Economy