Konut yaşama mekânlarında kullanılan stillerin kullanıcı tercihleri üzerindeki etkisi
The impact of user preferences using in living room styles within dwellings
Yazar: AYŞEN ÇAPANOĞLU
Danışman: PROF. DR. KEMAL YILDIRIM
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mobilya ve Dekorasyon Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Stiller = Stills ; İç mekan = Interior space ; İç mekan = Interior space

Özet:
Bu çalışmada, konut yaşama mekânlarında kullanılan stillerin algılanmasında kullanıcıların "beğeni", "güzellik", "karmaşıklık", "etkilenme" ve "aşinalık" durumları üzerinde oluşturduğu etkilerine odaklanılmış olup, farklı stillere sahip yaşama mekânı örneklerinde kullanıcıların stil tercihlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu maksatla Lens Model ve Varyans Analizi olmak üzere iki farklı istatistiksel değerlendirme çalışması yapılmıştır. Bu doğrultuda araştırmanın amacına uygun olarak iki aşamalı anket geliştirilmiştir. İlk aşamada, alanında uzman 11 öğretim üyesi tarafından deneylerde kullanılacak farklı stillere sahip yaşama mekânı imajlarına ait stillerin kimliklendirilmesi sağlanmış olup, anlamlı bulunan 24 adet imaj "modern", "karma" ve "klasik" başlıkları altında gruplandırılarak çalışmaya dâhil edilmiştir. İkinci aşamada, halk grubundan oluşan 252 katılımcıdan, kendilerine gösterilen 24 yaşama mekânı imajını "beğeni" için yaşamak isterim - yaşamak istemem; "güzellik" için mükemmel tasarım - çok kötü tasarım, "karmaşıklık" için sade - karmaşık, "etkilenme" için etkileyici - sıradan ve "aşinalık" için çok tanıdık - hiç tanıdık değil bilişsel kavramları başlıklarında değerlendirmeleri istenmiştir. Ayrıca bu bilişsel kavramların Lens Model analizinde değerlendirilmek üzere fiziksel bileşenler ile ilişkisini belirlemek için ise aynı imajlar yine uzman 11 öğretim üyesine sunulmuş, her bir imaj için 28 fiziksel bileşeni değerlendirmeleri istenmiştir. Sonuç olarak, stil tercihinde çok güçlü bir ortak yargının olduğunu ve "modern" olarak tanımlanan stilin "karma" ve "klasik" stillere oranla daha çok beğenildiği ve bu doğrultuda "modern" stilde tasarlanmış mekânların daha çok tercih edildiği tespit edilmiştir. Diğer taraftan, karmaşıklık, etkilenme ve aşinalık bilişsel kavramlarında tüm grupların birbirleriyle aynı yönde ve güçlü bir ilişki içinde olduğu görülmüştür.

Abstract:
In this study, the main emphasis was given on the consumers' "liking", "beauty", "complexity", "impressiveness" and "familiarity" perceptions within the context of understanding the styles used in living spaces. The aim is to specify the style preferences of these consumers. For this purpose, two types of statistical evaluation methods – Lens Model and Analysis of Variance - were applied. A two-step survey was conducted within this scope. In the first step, the images, regarding several styles of living spaces- planned to be used in the surveys, were tried to be identified by gathering the views of 11 academicians working in the related area; and 24 significant images were classified as "modern", "mixed" and "classic". In the second step, 252 participants -from public- were conducted to a survey and were asked to evaluate the images according to the notions specified. The cognitive aspects used in the evaluation were "I would/wouldn't like to live in" for liking; "a perfect/very bad design" for beauty; "modest/complicated" for complexity; "attractive/ordinary" for impressiveness; and "familiar/not familiar" for familiarity. Besides, these cognitive aspects were submitted again to the same 11 academicians in order for them to be used in Lens Model analysis, in which the relationship between these aspects and some physical components were investigated. 28 physical components were defined for each aspect. As a result, it was observed that there has been a significant common view, and the style which we called "modern" here was preferred compared to the other styles-"mixed" and "classic". Consequently, it indicated that interiors, designed in a modern way, were being mostly preferred. On the other hand, the notions of complexity, impressiveness and familiarity were found to be in a strong relationship with each other in the same way.