Hastane kaynaklı gram negatif non fermentatif bakterilerde antibiyotik direnci, antibiyotik direnç mekanizmaları ve antibiyotik direnç gelişimine neden olan risk faktörlerinin belirlenmesi
Investigation of patterns and mechanisms of antibiotic resistance and risk factors associated with antibiotic resistance in gram negative non fermentative bacteria isolated from hospital setting
Yazar: UTKU KAVRUK
Danışman: DOÇ.DR. ORAL ÖNCÜL
GATA / Haydarpaşa Eğitim Hastanesi  / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2007
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Pseudomonas = Pseudomonas

Özet:
Gram negatif non fermentatif bakteriler (GNNFB) sagaltımı zor hastaneinfeksiyonlarına neden olan sorunlu bakterilerdir. Antibiyotiklerlekarsılasmaları durumunda hızlı direnç gelistirmeleri en önemliözelliklerindendir. Bu grup bakterilerden özellikle dirençli Pseudomonas veAcinetobacter suslarının hastane infeksiyon etkeni olarak izolasyon sıklıgıson yıllarda artmıstır. Bu çalısmada hastanemizdeki gram negatif nonfermentatif bakteri tehdidinin boyutunu ortaya koymak, bu bakterilerdekiantibiyotik direnç oranlarını saptamak, antibiyotik direnç gelisimine nedenolan risk faktörlerini belirlemek ve metallo beta laktamazların varlıgınıarastırmak hedeflenmistir. Bu çalısma Mart 2006-Mart 2007 tarihleriarasında hastanemizin yatan hasta servislerinde prospektif olarakyürütülmüs ve hastaların izlemi aktif sürveyans yöntemi ile yapılmıstır.Etkenlerin antibiyotik duyarlılıkları disk difüzyon ve mikrodilüsyon yöntemiile saptanmıstır. IMP ve VIM grubu metallo beta laktamaz (MBL) genleriiçin tarama testi olarak EDTA temelli yöntemler, dogrulama testi olarak isepolimeraz zincir reaksiyonu (PZR) kullanılmıstır.Çalısma süresince 8673 hasta izlenmistir. 152 hastada 276 gram negatifnon fermentatif infeksiyon atagı gözlenmistir. GNNFB %34 oranında en sıkhastane infeksiyonu etkeni olmus ve bu olgularda mortalite yüksekbulunmustur (%40,7). Susların %40,1' i Yanık ve Anestezi Yogun BakımServislerinde yatan hastalardan izole edilmistir. Hastaların ortalama yası55,3 yıldı. Bin alet gününde, santral katater kullanım oranı 0,22, ventilatörkullanım oranı 0,15, üriner katater kullanım oranı 0,4 olarak saptanmıstır.Çogul antibiyotik direnci Pseudomonas suslarında %24,4, Acinetobactersuslarında ise %66,4 olarak tespit edilmistir. Çogul antibiyotik dirençgelisimi açısından Pseudomonas suslarında yogun bakımda yatıyorolmak (OR: 0,21, CI%95 [0,06-0,66]) ve önceden karbapenem kullanımı(OR: =,28, CI%95 [0,1-0,72]), Acinetobacter suslarında ise öncedenkarbapenem kullanımı (OR: 0,41, CI%95 [0,17-0,99]) bagımsız riskfaktörleridir. Tarama testleri ile %24,2 oranında MBL pozitifligi saptanırken,PZR ile bes imipenem dirençli ve iki imipenem duyarlı Pseudomonassusunda (%5,7) IMP grubu MBL gen varlıgı gösterilmistir.Sonuç olarak hastanemizde GNNFB hastanemizde ciddi bir sorundur.Çalısmamızda tanımlanan risk faktörlerinin kontrolü ile GNNFB' deantibiyotik direnç gelisimi engelleyecektir. Bunun yanı sıra olası dirençsorununun erken ortaya konması amacı ile tarama testleri ile MBL pozitifolarak saptanan izolatlarda mutlaka moleküler dogrulama testleriyapılmalıdır.Anahtar kelimeler: Pseudomonas, Acinetobacter, çogul direnç, riskfaktörleri, metallo beta laktamaz, polimeraz zincir reaksiyonu.

Abstract:
Gram negative non fermentative bacteria (GNNFB) cause serious hospitalinfections and are hard to treat. Pseudomonas and Acinetobacter spp.which can easily develop resistance to antibiotics, have been ferquentlyisolated in hospital infections in recent years.This study was planned to determine the threat of GNNFB in our hospitalvia detection of antibiotic resistance rates, risk factors associated withantibiotic resistance and metallo beta lactamase (MBL) activity.The prospective study was carried out between March 2006 and March2007 in in-patient services in our hospital and the patients were observedwith active surveillance. Disk diffusion and microdilution tests were used todetermine antibiotic susceptibilities. IMP and VIM type MBL? s weredetectedby EDTA based assays and further confirmed by polymerasechain reaction (PCR).During the study, 8673 patients, 152 of whom developed 276 GNNFBassociated hospital infections were observed. GNNFB were the mostcommon cause of hospital infections (34%) and in those patients, themortality rates were high (40,7%). The 40,1% of the organisms wereisolated in burn and intensive care units (ICU?s). Patient?s mean age was55,3, central venous catheter rate was 0,22, mechanical ventilation ratewas 0,15 and urinary in-dwelling catheter rate was 0,4 in 1000 devicedays. Multi-drug resistance was 24,2% in Pseudomonas spp. and 66,4%in Acinetobacter spp. ICU admission (OR: 0,21, CI%95 [0,06-0,66]),previous carbapenem use (OR: =,28, CI%95 [0,1-0,72]) in Pseudomonasspp and previous carbapenem use (OR: 0,41, CI%95 [0,17-0,99]) inAcinetobacter spp. were assigned as independent risk factors forimipenem resistance. Using EDTA based assays MBL was detected24,2% and only 5,7% of Pseudomonas spp of which five imipenemresistant and two imipenem susceptible were confirmed to be IMP typeMBL positive.As a conclusion, GNNFB are serious problems in our hospital andcontrolling the identified risk factors can minimize imipenem resistance.PCR confirmation should be performed in MBL suspicious isolatesidentified by EDTA based assays.Keywords: Pseudomonas, Acinetobacter, multi-drug resistance, , riskfactors, metallo beta lactamase, polymerase chain reaction.