Fetullahçı Terör Örgütü'nün öğretileri, örgütlenme yöntemleri ve benzer yapılanmalarla karşılaştırılması
Teachings of the Fetullahist Terrorist Organization organizational methods and comparison with similar
Yazar: ÖZAY POLATOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET FUAT LEVENDOĞLU
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Ana Bilim Dalı / Antropoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Antropoloji = Anthropology
Dizin: 15 Temmuz 2016  müdahalesi = 15 July 2016 intervention ; FETÖ/PDY = FETÖ/PDY ; Gülen, Fethullah = Gülen, Fethullah ; Moonculuk = Moonism ; Sabetay Sevi = Sabetay Sevi ; Sabetaycılık = Sabetaism

Özet:
Türkiye kamuoyunu son yıllarda Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) çokça meşgul etmektedir. Bu tezin amacı; antropoloji disiplini kapsamında FETÖ'nün öğretilerini ve örgütlenme yöntemlerini ortaya koymak, benzer yapılanmalarla karşılaştırmaktır. Bu çalışmayla yaklaşık 60 yıllık geçmişi olan FETÖ yapılanmasının akademik anlamda değerlendirilmesi amaçlandı. Geçmişte Gülen ve örgütü hakkında çok şey yazılmış, söylenmiş ama gizli emelleri, stratejileri görülememiş yahut görülmek istenmemiştir. Bu tezde yapılan araştırma sonucu FETÖ kapsamlı olarak ortaya konulmuş, çalışmada yer alan bulgular ve değerlendirmeler de akademiye bilimsel bir rehber ve referans olması gayesiyle hazırlanmıştır. 
	Tezin kapsamı ne FETÖ hakkında yürütülen yargı süreci ne de dini, siyasi ve felsefi tartışmalardır. Kapsam, antropolojik açıdan FETÖ'nün öğretileri, örgütlenme yöntemleri ve benzer yapılanmalarla karşılaştırılmasıyla sınırlıdır. Araştırmaya Gülen'e ait sözler, yazılar, Gülen ve örgütü hakkında yazılmış tezler, makaleler, temini yasal kitaplar ve raporlar incelenerek başlanmış, böylece bir bilgi-veri havuzu oluşturulmuştur. Ardından havuzdaki veriler nesnellik açısından tasnif edilerek, karşılaştırılmıştır. Kronoloji, terminoloji ve yasal müktesebat dikkate alınmış, tekil bilgiye dayalı sübjektif yorumlardan kaçınılarak, farklı kaynaklardan teyit edilebilen somut, nesnel sonuçlara ulaşılmıştır. Akabinde benzer yapılanmalarla karşılaştırılarak, sonuç pekiştirilmiştir.
	Nihayetinde Gülen, kendisini "Mehdi-Mesih-Elçi" gibi kutsallaştırmıştır. Sistematik biçimde dini duyguları kullanarak; mistik, ağdalı, duygu yüklü üsluba yönelmiştir. Örgütünü Altın Nesil, Kutsiler Ordusu, Seçilmiş Cemaat şeklinde tanımlayarak, etrafında kenetlediği ve yönettiği anlaşılmıştır. Ev imamlığından Kâinat İmamı'na kadar yedi katmanlı hiyerarşiyle hücresel örgütlendikleri, yatay iletişimi kısıtladıkları, tedbir ve takiyeyi esas aldıkları saptanmıştır. Yabancı istihbarat örgütleriyle ilişki kurmuşlar, devleti ele geçirmeye çalışmışlar, amaca giden her yolu mübah saymışlar; baskı, tehdit, şantaj, kumpas, suikast gibi metotları sıkça kullanmışlardır. Mooncularla adeta tek yumurta, Haşhaşilerle ruh ikizi olan, Sabataycılarla kader birliği yapan, Opus Dei, Cizvitler ve Kadıyanilikle benzeşen FETÖ'nün, Gülen'den sonra dini, siyasi ve kültürel olarak üç farklı bölünme geçirebileceği, kendine özgü bir inanç veya mezhep olarak yoluna devam edebileceği kanaatine ulaşılmıştır.

Abstract:
The Fetullah Terrorist Organization (FETO) has been occupying Turkish public opinion a lot in recent years. The aim of this thesis is to reveal FETO's teachings and organizational methods within the scope of the discipline of anthropology and to compare them with similar structures. This study aimed to academically evaluate the FETO structure, which has a history of approximately 60 years. A lot has been written and said about Gülen and his organization in the past, but their secret ambitions and strategies could not be seen or were not wanted to be seen. As a result of the research conducted in this thesis, FETO has been comprehensively revealed, and the findings and evaluations in the study have been prepared with the aim of serving as a scientific guide and reference for the academy.
	The scope of the thesis is neither the judicial process regarding FETO nor the religious, political and philosophical debates. The scope is limited to anthropological aspects of FETO's teachings, organizational methods and comparison with similar structures. The research started by examining Gülen's words, writings, theses, articles, legal books and reports written about Gülen and his organization, thus creating an information-data pool. Then, the data in the pool were classified and compared in terms of objectivity. Chronology, terminology and legal acquis were taken into account, and concrete, objective results that could be confirmed from different sources were achieved, avoiding subjective interpretations based on singular information. Subsequently, the result was reinforced by comparing it with similar structures.
	Ultimately, Gülen sanctified himself as the "Mahdi-Messiah-Messenger". By systematically using religious emotions; He gravitated towards a mystical, vivacious and emotional style. It was understood that he defined his organization as the Golden Generation, the Army of the Sacred, and the Selected Community, and that he united and managed it around himself. It has been determined that they have a cellular organization with a seven-layer hierarchy from the house imamate to the Universe Imam, restrict horizontal communication, and take precautions and taqiyya as their basis. They established relations with foreign intelligence organizations, tried to take over the state, and considered every means to achieve their goal as permissible; They frequently used methods such as pressure, threats, blackmail, conspiracy and assassination. FETO, which is virtually identical with the Moonists, soul mates with the Assassins, united in fate with the Sabatayists, and similar to Opus Dei, Jesuits and Qadiyanis, continues on its way as a distinctive belief or sect that may undergo three different religious, political and cultural divisions after Gülen. It was concluded that it could.