Mühendislik temelli fen öğretiminin özel yetenekli öğrencilerin yaratıcı problem çözme ve girişimcilik becerilerine etkisi
The effect of engineering based science teaching on creative problem solving and entrepreneurship skills of gifted students
Yazar: YUSUF KAPLAN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN BAKIRCI
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bir ülkenin kalkınmasında fırsatları değerlendiren, yaratıcı, problem çözebilen, risk alabilen ve girişimcilik becerilerine sahip bireylerin yetiştirilmesi önemlidir. Bu özelliklerle ön plana çıkan üstün zekalı öğrencilerin sahip oldukları üstün zekanın yeteneğe dönüşmesine yönelik öğretimde farklılaştırmaya yer verilmektedir. Bu farklılaştırmalardan biri de öğretim içerik, süreç ve ürünlerinin zenginleştirilmesidir. Özel yeteneklilerin fen öğretiminin mühendislik faaliyetleri ile zenginleştirilmesinin öğrencilerin potansiyellerinin ortaya çıkarılması ve geliştirilmesinde önemli olduğu düşünülmektedir. Bu kapsamda Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretiminin özel yetenekli öğrencilerin yaratıcı problem çözme ve girişimcilik becerilerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırma yarı deneysel desen ile yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubu Mardin ilinde bir Bilim ve Sanat Merkezi'nde Bireysel Yetenekleri Fark Ettirme Programında öğrenim gören 20 deney ve 20 kontrol grubu öğrencisi olmak üzere toplam 40 öğrenciden oluşmaktadır. Veri toplama araçları olarak Yaratıcı Problem Çözme Özellikleri Envanteri (YPÇÖE), Fen Tabanlı Girişimcilik Ölçeği (FTGÖ) ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu (YYGF) kullanılmıştır. Araştırmanın nicel verileri bağımlı gruplar t testi, bağımsız gruplar t testi ve anlamlı etki çıkan sonuçların etki düzeyi için (Cohen's d) Anova Eta testi uygulanmıştır. Nitel verilerin analizinde içerik ve betimsel analiz yöntemleri kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretiminin özel yetenekli öğrencilerin yaratıcı problem çözme ve girişimcilik beceri düzeyleri üzerinde olumlu etkisinin olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte öğrencilerin öğretim sürecinin sonunda kendilerini daha yaratıcı, mutlu hissettiği, mühendislik algılarında olumlu değişimler olduğuna yönelik ifadeler kurmuşlardır. Geleceğin yaratıcı, problem çözebilen ve girişimci bireylerinin yetiştirilmesine yönelik izlenecek stratejilerde Mühendislik Tasarım Temelli Fen Öğretimi uygulamalarına diğer alternatifler ile birlikte yer verilmesi önerilmektedir.

Abstract:
In the development of a country, it is important to raise individuals who evaluate opportunities, are creative, can solve problems, take risks and have entrepreneurial skills. It is known that gifted students have a high potential to develop these skills required from individuals. But in order to have these abilities, it is necessary for the superior intelligence to turn into a talent. Differentiation is included in the education of students in the educational dimension for the transformation of gifted intelligence into special talent. One of these differentiations is the enrichment of teaching content, processes and products. It is thought that enriching the science teaching of gifted students with engineering activities is important in revealing and developing the potentials of students. In this context, it is aimed to investigate the effect of Engineering Design Based Science Teaching on creative problem solving and entrepreneurship skills of gifted students. The research was carried out with a quasi-experimental design, which is a quantitative method. The sample of the study consisted of 40 students, 20 of which were experimental and 20 of the control group, studying in the Program for Recognizing Individual Talents in a Science and Art Center in Mardin. As data collection tools, Creative Problem Solving Characteristics Inventory Science-Based Entrepreneurship Scale and Semi-Structured Interview Form were used. The quantitative data of the study were T-test for dependent groups, T-test for independent groups, and (Cohen's d) Anova Eta test for the effect level of the results with a significant effect. Content and descriptive analysis methods were used in the analysis of qualitative data. As a result of the research, it was determined that Engineering Design Based Science Teaching had a positive effect on the creative problem solving and entrepreneurship skill levels of gifted students. In addition, they made statements that the students felt more creative and happy at the end of the teaching process and that there were positive changes in their engineering perceptions. It is recommended to include Engineering Design Based Science Teaching practices along with other alternatives in the strategies to be followed for raising creative, problem-solving and entrepreneurial individuals of the future.