Ortadoğu'da su kaynaklarının bölge ülkelerinin ekonomi politikaları üzerine etkileri
The impact of water resources on the economic policies of the countries in the Middle East
Yazar: VOLKAN ÖNGEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. KAMİL USLU
Marmara Üniversitesi / Ortadoğu Araştırmaları Enstitüsü / Ortadoğu İktisadı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi politikaları = Economic policies ; Orta Doğu ülkeleri = Middle eastern countries ; Su kaynakları = Water resources ; Su sorunu = Water problem ; Su stresi = Water stress

Özet:
Su kaynaklarının yetersiz olduğu Ortadoğu Bölgesinde ekonomi politiğin bir yönü stratejik öneme sahip olan su kaynaklarıdır. Ortadoğu Bölgesi genelinde, ülkelerin tamamına yakını su stresi ve su kıtlığı içerisinde bulunmaktadır. Buna rağmen, dünyada suyun en çok sübvanse edildiği ve ekonomik verimlilikten uzak kullanıldığı bölgelerin başında Ortadoğu olduğu söylenebilir. Dolayısıyla, Ortadoğu Bölgesinde siyasi ve politik kararlar, su kaynaklarının kullanımı, paylaşımı ve dağıtımı konusunda ki iktisadi süreçleri etkileyebilmektedir.Bu sebeple, çalışmanın amacı, Ortadoğu Bölgesinde yer alan İsrail, Mısır, Suudi Arabistan ve Kuveyt'in su ile ilgili ekonomi politiğinin analizidir. Çalışmanın varsayımı, İsrail, Mısır, Suudi Arabistan ve Kuveyt'te suyun reel fiyatlandırılamaması nedeniyle suyla ilgili mevcut durumun iktisadi olarak sürdürülemez olduğudur. Araştırma metodu olarak ilişkisel analiz seçilmiştir. Bölge üzerine yapılan çalışmalar da eksikliği görülen, ülkeler için su talep ve kaynakları arasındaki dengesizliğe yönelik iktisadi analiz içeren bir öngörü çalışması yapılmıştır. Bu analizde, 2020?2030 yılları için oluşacak su ihtiyaç ve maliyetlerinin tahminleri bulunmaktadır.İsrail, Mısır, Suudi Arabistan ve Kuveyt'te su kaynaklarının ekonomik verimlilikten uzak ve aşırı kullanıldığı görülmüştür. Çalışmamız içerisinde yer alan ülkelerde orta ve uzun vade de suyun günümüzde olduğu gibi sübvansiyonlarla kullanılması iktisadi olarak mümkün değildir. Sosyal ve politik sonuçları göze alarak, ülkelerde suyun ekonomik değerinde, sübvansiyonsuz olarak fiyatlandırılıp kullanıma sunulması gerekmektedir.

Abstract:
One of the main aspects of the political economy in the Middle East is that water resources are insufficient and have relatively a strategic importance. Throughout the Middle East, almost all of the countries are facing water stress and water scarcity. However, the Middle East can be assumed as a region where water is mostly subsidized and consumed far from economical efficiency. Therefore, political decisions in the region can affect economical processes about distribution, sharing and expenditure of water resources.For this reason, the aim of this thesis is to analyze the political economy of water resources in Israel, Egypt, Saudi Arabia and Kuwait which are located in the Middle East. The hypothesis of this study is that the present status of water can not be sustained in these countries since water can not be priced in real terms. The methodology of this thesis is based on a relational analysis. A forecasting method including an analysis of the imbalance in water demand and resources of the regional countries is also used. This analysis covers the period of 2020-2030.It is argued that water resources are over-consumed and far from economical efficiency in Israel, Egypt, Saudi Arabia and Kuwait. It is also economically impossible for water resources to be consumed subsidized in middle and long terms as they are used nowadays in these countries. Regarding the social and political results water should be priced in its real economic value without any subsidies.