Portföy seçimine ilişkin karşılaştırmalı bir analiz: Bist100 örneği
A comparative analysis of portfolio selection: Bist100 example
Yazar: HİLAL ÇALIK
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN KAPUCU
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Hisse senetleri = Stocks ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Modern portföy teorisi = Modern portfolio theory ; Oyun teorisi = Game theory ; Portföy optimizasyonu = Portfolio optimization ; Portföy seçimi = Portfolio selection

Özet:
Portföy, getiri ve risk gibi faktörleri içerisinde barındıran ve yatırımcının kriterlerine bağlı olarak belirlenen menkul kıymetlerin oluşturduğu finansal bir varlıktır. Bu bağlamda yatırımcılar, belirledikleri kriterlere uygun birden fazla finansal yatırım aracının arasından seçim yapmak sorunu ile karşı karşıya kalmaktadır. Bu soruna ilişkin olarak 20. yüzyılın başlarından itibaren pek çok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar içerisinde adından en çok söz ettiren kişilerden biri ise 1952 yılında "Portföy Seçimi" adlı makalesiyle Harry M. Markowitz'dir. Markowitz söz konusu çalışmasında geçmiş verilerin portföyün gelecekteki performanslarını yansıtmayacağını ancak, gelecek performanslarıyla ilgili yol gösterebileceğini savunmuştur. Ayrıca, yatırımcıya yalnızca istediği risk seviyesinde elde edebileceği en yüksek getiri oranına ulaşma olanağı değil, hangi yatırım aracına yatırım yapması gerektiğinde bilgisini vermektedir. Bu çalışmada, iki kişilik sıfır toplamlı oyun ve Markowitz'in ortalama-varyans modeline göre, BIST100 endeksinde yer alan imalat sanayi işletmelerinin pay senetlerinden oluşan optimal portföylerin performanslarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Veri seti olarak 27 adet işletmenin 01/01/2017-31/12/2021 tarihleri arasındaki günlük kapanış fiyatları kullanılmıştır. Çalışmanın modelinde getiri maksimizasyonu amaçlanmış ve her iki modele göre oluşturulan optimal portföylerin performansları, Treynor, Sharpe ve M2 performans ölçütlerine göre karşılaştırılmıştır. Çalışmanın bulguları genel olarak değerlendirildiğinde, iki kişilik sıfır toplamlı oyun modelinin daha iyi performans gösterdiği görülmektedir. Kimi aylarda ise ortalama-varyans modelinin iki kişilik sıfır toplamlı oyun modeline göre daha iyi performans gösterdiği de saptanmıştır.

Abstract:
A portfolio is a financial asset which includes some factors such as return and risk and is composed of securities selected depending on the investor's criteria. While selecting a portfolio, investors face many difficulties such as having more than one financial investment instrument that meets their criteria. In order to reduce these difficulties, lots of study has been carried out from the early twentieth century to the present. Among these studies, one of the most mentioned persons is Harry M. Markowitz with his article titled "Portfolio Selection" in 1952. In that study, Markowitz argued that historical data do not reflect the future performance of the portfolio, but may guide its future performance. Furthermore, this study not only gives the investor the opportunity to reach the highest rate of return that he/she can achieve at the desired risk level, but also informs the investor in which investment instrument he/she should invest. In this study, it is aimed to compare the performances of the optimal portfolios in which consist of manufacturing companies in BIST100, according to the two-person zero-sum games and Markowitz's Mean-Variance Model. The data are the daily closing prices of 27 companies between 01/01/2017-31/12/2021. In the model of the study, return maximization of return was aimed and the performances of the optimal portfolios created according to both models were compared according to Treynor, Sharpe and M2 performance criteria. When the findings of the study are generally evaluated, it is determined that the two-person zero-sum game model performs better. In some months, it was also found that the mean-variance model outperformed the two-person zero-sum game model.