Gazi üniversitesi mesleki eğitim fakültesi Prof. Ülker Muncuk Müzesi'nde bulunan metal ipliklerle işlenmiş ürünlerin incelenmesi
Analysis of the handiworks embroidered by the metal the therads in vocational education faculty of gazi university Prof. Ülker Muncuk Museum
Yazar: MİNE CAN
Danışman: PROF. FATMA ÖZCAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / El Sanatları Ana Bilim Dalı / Nakış Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2008
Konu: El Sanatları = Crafts ; Giyim Endüstrisi = Clothing Industry ; Müzecilik = Museology

Özet:
Bu çalışmada Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi Prof. Ülker Muncuk Müzesi'nde bulunan metal ipliklerle işlenmiş ürünlerin kullanım alanları, işlemelerde kullanılan metal iplik türleri, işleme teknikleri ile renk, motif ve kompozisyon özellikleri incelenmiştir. Araştırmanın çalışma evrenini, Gazi Üniversitesi Mesleki Eğitim Fakültesi Prof. Ülker Muncuk Müzesi'nde bulunan işlemeli ürünler oluşturmaktadır. Araştırma örneklemine ise metal ipliklerle işlenmiş 111 adet ürün alınmıştır. Araştırmaya veri toplamak üzere işlemeli eserleri incelemeye yönelik bir bilgi formu hazırlanarak kullanılmıştır. Bilgi formlarından elde edilen bilgiler araştırmanın amaçları doğrultusunda uygun konu başlıkları altında tablolaştırılarak, istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiş ve yorumlanmıştır.Araştırma sonucunda,1. Müzede bulunan metal ipliklerle işlenmiş ürünlerin sayısal olarak büyük çoğunluğunu bindallıların oluşturduğu tespit edilmiştir. Bindallılardan sonra kullanım alanı bakımından en fazla ürün cepkenlerdir.2. İncelenen ürünlerde kullanılan metal iplik türünün yoğun olarak klaptan olduğu ve bunu yakın değerlerle sırmanın takip ettiği belirlenmiş, kırma telin kullanımının ise daha az olduğu anlaşılmıştır.3. İncelenen ürünlerin işlemesinde yoğun olarak dival işinin kullanıldığı tespit edilmiştir. Bunu yakın değerlerle sarma ve kordon tutturma tekniklerinin takip ettiği görülmüştür. Ancak sarmanın genellikle başka iğne teknikleri ile birlikte kullanımının oldukça yaygın olduğu tespit edilmiştir.4. Ürünlerin işlemelerinde yoğun olarak altın renginin kullanıldığı görülmüştür. Ürünlerin zemininde ise koyu renklerin kullanımının açık renklere göre daha fazla olduğu belirlenmiştir.5. Araştırma kapsamında incelenen ürünlerde yoğun olarak bitkisel kaynaklı motiflerin kullanıldığı tespit edilmiştir. İşlemelerde geometrik kaynaklı motifler ile vazo, fiyonk, püskül gibi nesnel kaynaklı motiflerin genellikle bitkisel kaynaklı motiflerle beraber kullanıldığı görülmüştür. Sembolik ve figürlü bezemelerin ise çok az kullanıldığı belirlenmiştir.6. Araştırma kapsamında incelenen ürünlerde daha çok bağlantılı sıralamalarla düzenlenmiş kompozisyonların kullanıldığı tespit edilmiştir. Bunu ürünün şekline göre oluşturulmuş serbest kompozisyonlar ile düzgün sıralamalarla düzenlenmiş kompozisyonların takip ettiği görülmüştür.Araştırma sonunda ortaya çıkan sorunlara dayalı olarak araştırmacı tarafından ortaya konulan önerilere yer verilmektedir.

Abstract:
In this study, types of the metal embroidered handiwork in Vocational Education Faculty of Gazi University Prof. Ülker Muncuk Museum are analyzed with types of metal threads used for handiworks and used embroidery techniques and color, motif and composition characteristics of. Metal embroidered handiworks in Vocational Education Faculty of Gazi University Prof. Ülker Muncuk Museum composes the core of the research. 111 handiworks are used for the research sampling. For the data collection of the research an information form is prepared and used to analyze the embroidered handiworks. The information obtained from the data sheets are tabled into suitable subject subtitles through the research objective and consequently are evaluated and analyzed by using statistical methods.In research findings,1. Most of the metal embroidered handiworks are determined to be bindallıs. Short coat are in the second order of the majority according to usage area.2. The type of metal threads used in embroideries are determined to be mostly klaptan and silver thread with similar values but knotted stitch worked with cut metallic thread with less value.3. It is determined that in the most of the analyzed handiworks, dival technique is used mostly and it is followed by cord fixing couching and wrapping technique. Usage of wrapping technique with another needle techniques is wide.4. For the color of the handiworks it is seen that in the embroideries densely gold color and in the base dark colors are used comparing to light colors.5. As the pattern of the handiworks, mostly botanical based patterns are used. In the handiworks, geometrical patterns, objective patterns as vase, fringe and bow tie and botanical patterms are used together. The designs with symbols and figures are not used widely.6. In the handiworks it is determined that, compositins formed by connected allignments are prefered. These are followed by unrestricted compositions formed according to the shape of the object and compositions formed by regular allignments.Researcher?s suggestions based on the issues in the research conclusion are stated.