Şizofreni hastalarının günlük yaşam aktivite düzeyi ile aile üyelerinin bakım yükü ve dışa vuran duygu durumu ilişkisinin incelenmesi
The examination of the relation of daily life activity levels of patients with schizophrenia and the care burden of the family members and the expressed emotion
Yazar: NURDAN ÇETİN
Danışman: DR. MERAL DEMİRALP
GATA / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Affektif bozukluklar = Affective disorders ; Duygudurum bozukluklları =   ; Hasta bakımı = Patient care ; Yaşam olayları = Life events ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
Bu araştırma; şizofreni tanısı almış ve ailesi ile birlikte yaşayan hastaların, günlük yaşam aktivitelerindeki bağımlılık durumu ile hastalara birinci derece bakım veren aile üyelerinin bakım yükü ve dışa vuran duygu durumu arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla kesitsel, analitik desen olarak yapılmıştır.Araştırma, 30 Ekim 2010 - 01 Şubat 2011 tarihleri arasında, GATA Ruh Sağlığı ve Hastalıkları AD Polikliniğinde uygulanmıştır. Araştırmanın örneklemini araştırma kapsamına uygun ve araştırmaya katılmayı kabul eden 32 hasta ailesi oluşturmuştur. Araştırma verilerinin toplanmasında, hasta ve bakım veren aile üyesinin özelliklerini içeren soru formu, ?Günlük Yaşam Aktivitelerini Değerlendirme ve Enstrümental Günlük Yaşam Aktivitelerini Değerlendirme Formu?, ?Bakım Verme Yükü Ölçeği? ve ?Dışa Vuran Duygu Durum Ölçeği? kullanılmıştır. Verilerin istatiksel analizinde, frekans dağılımı, aritmetik ortalama, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis Varyans analizi ve Spearman Korelasyon analizi kullanılmıştır.Araştırmada şizofreni tanısı almış bireyin bir araç/enstrüman kullanarak yaptığı günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlık durumu arttıkça; bakım veren aile üyesinin yaşadığı bakım yükü ve dışa vuran duygu durumu azalmıştır. Ayrıca bakım veren aile üyesinin bakım yükü arttıkça, dışa vuran duygu durumunun da arttığı belirlenmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda; şizofreni tanısı almış hastalara bakım veren aile üyelerinin yaşadığı bakım yükünü azaltmak için psikiyatri hemşiresi tarafından uygulanacak psikoeğitimlerin ve hastanın günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlığını arttıracak girişimlerin planlanması önerilmiştir.Anahtar kelimeler: şizofreni, bakım verici, günlük yaşam aktiviteleri, bakım yükü, dışa vuran duygu durumu.

Abstract:
This study was planned as crossectional and analytic form in order to examine the relation between the situation of dependency in the daily life activities of the patients who had schizophrenia diagnoses and live with their family and the care burden of the family members who provide the first degree care for the patients and their expressed emotion.The research was carried out between 30th October 2010 and 1st February 2011 in GATA Psychiatry Clinic for Out-patients. The sample of the research includes 32 patients families who were appropriate for the research content and who accepted to participate in the research. For the documentations of the research data, the question form including the properities of the patient and the caregiver, ?The form of the assesment of daily life activities and ınstrumental daily life activities?, ?The scale of caring burden? and ?The scale of the expressed emotion? were used. In the statistical analysis of data, the range of frequency, algebrical mean, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis Varyans analysis and Spearman Corelation analysis were used. As the independency situation of the family member of the patient who had schizopherenia diagnosis in the daily life activities by using a instrument increased, the care burden and expressed emotion in which the caregiver decreased. And as the care burden of the caregiver increased, the expressed emotion also increased. Because of these results, the incentive planning which will enhance the independency of the patient in the daily life activities and the psychoeducation which will be performed by the psychiatry nurse were suggested in order to decrease the care burden that the caregiver for the schizophrenia patients experienced.Key words: schizophrenia, caregiver, daily life activities, care burden, expressed emotion.