hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Çubuk yöresi masalları üzerine bir araştırma "Demonik (Olağan dışı) varlıklar"
A research on the tales of Çubuk region "Demonic (Out of ordinary) beings"
Yazar: AYŞEGÜL DİRİCAN
Danışman: PROF. DR. İSMET ÇETİN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore

Özet:
Masalların barındırdıkları olağan dışı varlıklar ve anlamlandırılması zor olaylar, mitolojinin değişmesi en zor dalı olan demonolojiyi oluşturmuştur. Halk arasındaki batıl inançlar, efsunlar, rivâyetler demonoloji biliminin kaynakları olmuştur ve Türk anlatılarında yerini almıştır. Latince "daimones" bilgelik vasıflarına sahip olağan dışı varlıklar olan demonlar, başlangıçta olumlu ve olumsuz hatta tanrılaştırılmış varlıkları/kahramanları ifade ederken Hıristiyanlıkta Şeytan/İblis'i ifade etmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Saha araştırması sonucu Ankara'nın Çubuk yöresinde derlenen masallarda 'kötü', 'korkutucu' vasıfları ve görüntüsüyle 'olumsuz'u temsil eden demonik varlıklar incelenmiştir. Masallarda dev, cadı, cin ve şeytan demonları tespit edilmiştir. Bu demonlar, kaynak kişi tasavvurları dikkate alınarak resmedilmiştir. Ayrıca masallarda geçen diğer varlıklar da tespit edilmiş ve teze alınmıştır.

Abstract:
The extraordinary beings and events that are difficult to make sense of in fairy tales have formed demonology, the most difficult branch of mythology to change. Superstitions, incantations and rumors among the people have been the sources of demonology and have taken their place in Turkish narratives. Demons, in Latin "daimones", extraordinary beings with wisdom qualities, originally referred to positive and negative, even deified beings/heroes, whereas in Christianity they referred to Satan/Devil. Descriptive analysis method, one of the qualitative research methods, was used in the study. As a result of the field research, demonic beings representing 'evil', 'frightening' qualities and 'negative' with their appearance in the tales compiled in the Çubuk region of Ankara were analyzed. Giant, witch, jinn and devil demons were identified in the tales. These demons were depicted by taking into account the source person's imagination. In addition, other beings in the tales were also identified and included in the thesis.
İnsansız hava aracı ile enbüyük kapsamalı tesis yer seçimi problemi: Bir sezgisel algoritma
Maximum coverage facility location problem with unmanned aerial vehicle: A heuristic algorithm
Yazar: YASİN YANKAYA
Danışman: PROF. DR. FULYA ALTIPARMAK BAYKOÇ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Tavlama benzetimi = Simulated annealing ; İnsansız hava aracı = Unmanned aerial vehicle

Özet:
İnsansız hava aracı (İHA), günümüzde pek çok alanda kullanılmaya başlamıştır. Hızı, pratikliği ve esnekliği sayesinde İHA'lar başlangıçta askerî ve istihbarat alanlarında kullanılırken günümüzde spor, eğlence ve lojistik alanlarında da kullanılmaktadır. Hem üretim hem de hizmet sektöründe müşterilere ürün teslimatı için İHA'ların kullanımına olan 
ilgi her geçen gün artmaktadır. Bu çalışmada, bir dizi talep ve potansiyel tesis noktası ile birlikte bir dizi şarjlı İHA göz önüne alınarak kapasitesi önceden bilinen tesislerin yerlerinin belirlenmesi ve müşterilerin taleplerinin karşılanması için bu tesislere İHA'ların atanması problemi ele alınmaktadır. Problem, İHA ile enbüyük kapsamalı tesis yer seçimi problemi (İEKTYSP) olarak adlandırılmıştır. NP-zor sınıfında yer alan bu problemin çözümü için adaptif bir tavlama benzetimi algoritmasına dayalı bir hipersezgisel algoritma geliştirilmiştir. Algoritmanın performansı, literatürde önerilmiş olan diğer çözüm yaklaşımlarıyla karşılaştırılmıştır. Farklı boyuttaki 22 problem üzerinde gerçekleştirilen deneysel çalışmalar sonucunda önerilen algoritmanın çözüm zamanı ve çözüm kalitesi açısından literatürdeki algoritmalardan daha iyi bir performans sergilediği görülmüştür.

Abstract:
Unmanned aerial vehicles (UAVs) have become prevalent in various fields today. Thanks to their speed, practicality, and flexibility, UAVs were initially employed in military and intelligence sectors, but nowadays, they are also utilized in sports, entertainment, and logistics. The interest in using UAVs for product deliveries to customers in both the manufacturing and service sectors is steadily increasing. This study addresses the assignment 
of UAVs to predetermined facilities considering a set of demands and potential facility locations, aiming to fulfill customer's demands. The problem is called as the Maximum Coverage Facility Location Problem with Unmanned Aerial Vehicle (MCFLPUAV). To solve this problem, which is in the NP-hard class, a hyperheuristic algorithm based on an adaptive simulated annealing algorithm has been developed. The performance of the algorithm is compared with other solution approaches suggested in the literature. As a result of experimental studies carried out on 22 problems of different sizes, it was seen that the proposed algorithm performed better than the algorithms in the literature in terms of solution time and solution quality.
Eğimli yüzeylerde delik delme prosesi ve deneysel araştırması
Hole drilling process and experimental investigation on inclined surfaces
Yazar: MEHMET ALPEREN ÇOBAN
Danışman: PROF. DR. İHSAN KORKUT
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İmalat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Üretim ve Teknoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Geleneksel delik delme teknikleriyle üretilemeyen karmaşık ve hassas parçalar oluşturmak için eğimli yüzeylere delik delmek önemlidir. Bu işlem sırasında karşılaşılacak zorlukların üstesinden gelebilecek en ideal takım tipi ve kesme parametrelerinin bulunması amaçlanmaktadır. Kontrol faktörleri matkap geometrisi, ilerleme ve kesme hızı olarak belirlenmiştir. Deneylerde matkap geometrileri 140° açılı geleneksel matkap, 180° açılı düz matkap ve U-Drill gövdeli matkap şeklinde kullanılmıştır. İş parçası ise dişli imalatında da kullanılan AISI-1050 imalat çeliği olarak seçilmiştir. Deney numunesi; 16-B zincir dişli kalınlık ve eğrisine eşit ölçülerde, 21mm kalınlığına ve 38mm yarıçap eğrisine sahiptir. Kesici takım uçları sementit karbür olup, Alüminyum Titanyum Nitrür (TiAIN) kaplama tipine sahiptir.  Kontrol faktörlerinin kesme kuvvetlerine ve moment değerlerine etkisi Gri İlişkiler Analizi (GİA) kullanılarak karşılaştırılmıştır. 140° açılı geleneksel matkap ile 90m/dak kesme hızı değerinde ve 0,11mm/dev ilerleme değerinde ideal sonuçlar tespit edilmiştir. Ayrıca bu faktörlerin delik geometrileri üzerine etkileri de aynı yöntem ile incelenmiş ve 180° açılı düz matkap ile 78m/dak kesme hızı değerinde ve 0,11mm/dev ilerleme değerinde ideal delik geometrileri elde edildiği tespit edilmiştir.

Abstract:
Drilling holes on inclined surfaces is crucial for producing complex and precise parts that cannot be manufactured using traditional drilling techniques. The aim is to find the most suitable tool type and cutting parameters to overcome the challenges encountered during this process. Control factors are determined as drill geometry, feed rate, and cutting speed. In the experiments, drill geometries such as a 140° angled centring drill, a 180° angled flat drill, and a U-Drill body drill are used. The workpiece is selected as AISI-1050 manufacturing steel, commonly used in gear manufacturing. The experimental sample has dimensions equal to the thickness and curve of a 16-B chain gear, with a thickness of 21mm and a radius curve of 38mm. The cutting tool edges are cemented carbide with Aluminum Titanium Nitride (TiAIN) coating. The impact of control factors on cutting forces and torque values is compared using Grey Relational Analysis (GRA). Optimal results are identified with the 140° angled central drill at a cutting speed of 90m/min and a feed rate of 0.11mm/rev. Additionally, the effects of these factors on hole geometries are examined using the same method, revealing optimal hole geometries with the 180° angled flat drill at a cutting speed of 78m/min and a feed rate of 0.11mm/rev.
İzokinolin ve tekli floro türevlerinin yapısal ve elektronik özelliklerinin hesabı
Calculation of the structural and electronic properties of the  isoquinoline and single fluorinated isoquinoline
Yazar: YUSUF DEDEOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. AKİF ÖZBAY
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
Bu çalışmadaki hesaplamalar, Gaussian03W programı kullanılarak, DFT'nin B3LYP/6-311++G(d,p) temel baz seti kullanılmasıyla yapılmıştır. İzokinolin molekülü ve bir flor'lu 7 farklı türevi  optimize edildikten sonra geometrik yapılara ait bağ uzunlukları, bağ açıları, titreşim frekansları, dipol ve kuadrupol momentleri hesaplanmış ve elde edilen sonuçlar karşılaştırmalı olarak tablolar halinde verilmiştir. Söz konusu yapıların HOMO-LUMO ve korelasyon grafikleri ile Moleküler Elektrostatik Potansiyel (MEPs) haritaları çizilmiştir.

Abstract:
The calculations in this study were performed using the Gaussian 03W program, with the DFT/ B3LYP/ 6-311++G(d,p) method. After optimizing the isoquinoline molecule and its 7 different derivatives with one fluorine, the bond lengths, bond angles, harmonic vibration frequencies, dipole and quadrupole moments of the geometric structures were calculated and the results were given in tables, comparatively. HOMO-LUMO and correlation graphs and Molecular Electrostatic Potential (MEPs) maps of these structures were drawn.
Otizm spektrum bozukluğu taramasında göz izleme verilerinin dilsel özetlemesi
Linguistic summarization of eye tracking data in autism spectrum disorder screening
Yazar: DEMET ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. DİYAR AKAY
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Otizm spektrum bozukluğu (OSB), bir çocuğun sosyal iletişim gelişimini etkileyen karmaşık nörolojik bir durum olarak tanımlanır. OSB'nin erken teşhisi, zor ve uzun değerlendirme süreci gerektirmektedir. Erken yaştaki çocuklarda OSB'yi değerlendirmek için birçok farklı veri analizi tekniği kullanılmıştır. Yapılan araştırmalarda göz izleme (Gİ) verilerinin klinik teşhis için yararlı bilgiler sağladığı bulunmuştur. Literatürde genellikle tahmin yöntemleri kullanılsa da, tanımlayıcı tekniklerin uygulanmasının bu alanda ortak bir anlayışa yol açabileceği gösterilmiştir. Bilinen istatistiksel teknikler, insanların anlayabileceği açık bilgiler sağlamada yetersizdir. Diğer yandan, dilsel özetleme teknikleri, ham verilerden doğal dilde üretilen ve kolayca anlaşılabilecek bilgiler sağlar. Bu tezde bulanık dilsel özetler üretmek üzere literatürden edinilen Bayley ölçekleri ve Gİ veri seti kullanmıştır. OSB'li çocuklar ile normal gelişim gösteren çocuklar arasındaki farkları değerlendirebilmek için Gİ verileri ve Bayley puanları birlikte kullanılmıştır. Dilsel özetleme teknikleri ile doğal dilde basit, anlaşılır ifadeler oluşturulmuş ve dilsel özetler yarı bulanık temelli yöntem ile değerlendirilmiş, OSB'li ve normal gelişen (NG) çocuklar arasındaki karşılaştırmalı sonuçlar sunulmuştur.

Abstract:
Autism Spectrum Disorder (ASD) is defined as a complex neurological condition that affects a child's social communication development. The early diagnosis of ASD requires a difficult and time-consuming assessment process. Various data analysis techniques have been used to assess ASD in young children at an early age. Research has found that eye-tracking data provides valuable information for clinical diagnosis. Although predictive methods are commonly used in the literature, it has been demonstrated that applying descriptive techniques can lead to a common understanding in this field. Traditional statistical techniques are inadequate in providing clear information that humans can understand. On the other hand, linguistic summarization techniques provide quickly understandable information in natural language derived from raw data. This thesis used Bayley scales and the eye-tracking dataset from the literature to produce fuzzy linguistic summaries. To evaluate the differences between children with ASD and those with typically developed, eye-tracking data and Bayley scores were used together. Linguistic summarization techniques have been used to create simple, understandable statements in natural language, and the linguistic summaries have been evaluated using a semi-fuzzy based method. Comparative results between children with and without ASD have been presented.
Bosnalı Âsım Dîvânı'nın bağlamlı dizini ve işlevsel sözlüğü
Contextual index and functional dictionary of Bosnian Asım Divan
Yazar: HATİCE GÜLPINAR
Danışman: PROF. DR. ORHAN KURTOĞLU
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu çalışmada klasik Türk şiirinin 17. yüzyılın sonları ile 18. yüzyılın başlarında yaşamış olan şairi Bosnalı Âsım'ın Orhan Kurtoğlu tarafından yayınlanan Dîvân'ının sözlüğü hazırlanmış ve Dîvân detaylı bir incelemeye tabi tutulmuştur. Öncelikle Bosnalı Âsım Dîvânı'nın Orhan Kurtoğlu tarafından hazırlanan tenkitli ve transkripsiyonlu metninin tüm kelime kadrosu incelenmiştir. Kullanıldıkları bağlamlar dikkate alınarak kelimelere anlamları verilmiştir. Yaptığımız özel çalışmalarla ünlem, edat, bağlaç, sıfat, zamir, zarf, fiil gibi kelime türleriyle ayet, hadis, tamlama, ikileme, deyim, atasözü, kalıp ifade gibi kelime öbeklerinin dilbilim ve anlambilim açılarından özellikleri belirlenip bunlar kategorize edilmiştir. Dîvân'daki dil kullanımıyla edebî unsurlar bir araya getirilerek elde edilen verilere göre Bosnalı Âsım'ın edebî şahsiyeti, sanatı, dönemin edebî akımlarının şairliği üzerindeki etkisi, Dîvân'ındaki şairler ve Âsım'ın sanatı üzerindeki etkileri, Dîvân'ının şekil, dil ve üslup özellikleri, din, tasavvuf, cemiyet, aşk, rind ve zahid olmak üzere eserin muhtevası, eserinde öne çıkan şahsiyetler ve kahramanlar, yer isimleri, sosyal hayat unsurları vb. hakkında da bilgi verilmiştir. Çalışmamız Bosnalı Âsım Dîvânı'nın çevriyazısında yapılması önerilen değişiklikler ve düzeltmeler kısmıyla son bulmaktadır.

Abstract:
In this study, it has prepared a dictionary of the Dîvân, published by Prof. Dr. Orhan Kurtoğlu, of Bosnian Âsım, the poet of classical Turkish poetry who lived in the late 17th and early 18th centuries, and the Dîvân has been subjected to a detailed examination. First of all, the whole vocabulary of criticized and transcriptioned text of the Bosnian Âsım Dîvân was examined. The words were given their meanings by considering the contexts in which they are used. With our special studies, the linguistic and semantic features of word types such as interjection, preposition, conjunction, adjective, pronoun, adverb, verb and phrases such as verse, hadith, phrase, doubling, idiom, proverb, pattern expression have been determined and categorized. According to the data obtained by combining the use of language and literary elements in Dîvân, Bosnian Âsım's literary personality, his art, the effect of the literary movements of the period on his poetry, the poets in his Dîvân and their effects on Âsım's art, form, language and stylistic features of Dîvân, the content of the work, including religion, mysticism, society, love, rind and zahid, prominent personalities and heroes in his work, information about place names, elements of social life, etc. has been also given. Our study concludes with the section on proposed changes and corrections in the transcription of the Bosnian Âsım Dîvân.
Bağdatlı Rûhî Divanı bağlamlı dizin ve işlevsel sözlüğü
Concordance and functional dictionary of Baghdadi Rûhî's Divan
Yazar: DUYGU DİLBER
Danışman: PROF. DR. İSMAİL HAKKI AKSOYAK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Bağdatlı Ruhi = Bağdatlı Ruhi ; Divan şiiri = Court poem ; Divanlar = Divans ; Türk edebiyatının bağlamlı dizinler ve işlevsel sözlüğü = Concordance and functional glossary of Turkish literature ; Şiir = Poem

Özet:
Bağlamlı dizin ve işlevsel sözlükler, bir edebî metni oluşturan sözcük ve ibarelerin temel ve mecaz anlamlarını bağlamlarına bağlı olarak ortaya koymayı amaçlar. Prof. Dr. İsmail Hakkı AKSOYAK tarafından yürütülen TEBDİZ projesi kapsamında hazırlanmış olan Bağdatlı Rûhî Divanı Bağlamlı Dizin ve İşlevsel Sözlüğü'nde 16. yüzyıl şairlerinden Bağdatlı Rûhî'nin tek eseri olan Divan'ı ele alınmıştır. Tenkitli metni 2001 yılında Prof. Dr. Coşkun AK tarafından neşredilen Bağdatlı Rûhî Divanı'nda kullanılan kelime kadrosu detaylı bir şekilde incelenmiştir. Bu inceleme neticesinde Divan'da yer alan deyimler, atasözleri, ünlemler, ikilemeler, Arapça ve Farsça tamlamalar, dua sözleri, ayet, hadis ve kelamıkibarlar tespit edilerek yaklaşık 125.000 kelime ve ibare, metin içerisinde kazanmış olduğu anlamlarla birlikte belirtilmiştir. Ayrıca Bağdatlı Rûhî'nin hayatı, dinî-tasavvufî eğilimi, edebî kişiliği, Divan'da bahsi geçen tarihî hadiseler ve şahsiyetler, mitolojik unsurlar ile şehir isimleri de tezde ele alınan konular arasındadır. Bunların yanı sıra Bağdatlı Rûhî Divanı'nda nüshalara ve bağlama göre yeni okuma önerileri de sunulmuştur.

Abstract:
Concordance and functional dictionaries aim to reveal the basic and metaphorical meanings of words and phrases that make up a literary text, depending on their context.In this thesis, which was prepared within the scope of the TEBDİZ project carried out by Prof. Dr.İsmail Hakkı AKSOYAK, the only work of the 16th century poets, Baghdadi Ruhi, his Divan, was examined.The vocabulary used in the Baghdadi Ruhi Divan, whose critical edition was published by Prof. Dr. Coşkun AK in 2001, has been examined in detail.As a result of this examination, idioms, proverbs, exclamations, reduplications, Arabic and Persian phrases, prayer words, verses, hadiths and aphorisms in the Divan were determined, and a total of approximately 125.000 words and phrases were stated together with their meanings in the text.In addition, the life of Baghdadi Ruhi, his religious-mystical tendency, his literary personality, the historical events and personalities mentioned in the Divan, mythological elements and city names are among the topics examined in the thesis.In addition to these, new reading suggestions according to the copies and context were presented in the Ruhi Divan of Baghdadi.
Yüksek performanslı betonlarda lif oranı ve kesme açısının betonun mod II kesme davranışına etkisi
Effect of volume fraction of fiber and shear plane on the mod II shear behavior of high-performance concrete
Yazar: YOUSRA ABDULKAREEM MUSTAFA MUSTAFA
Danışman: PROF. DR. ABDUSSAMET ARSLAN
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Bu çalışmada, üç farklı dayanıma sahip çelik lif takviyeli beton kirişler için kırılma mekanizması, üç noktalı eğilme testi ile deneysel olarak incelenmiştir. Test parametreleri olarak (i) üç farklı beton sınıfı (C40, C80 ve C120), (ii) dört farklı çelik lif oranı (%0; 0,75; 1,50 ve 2.25 hacim) ve (iii) kirişin merkezinden itibaren dört farklı çentik mesafesi (0, 40, 80 ve 120 mm) kullanılmıştır. Farklı yükleme aşamalarında çatlak gelişimini doğru bir şekilde incelemek için dijital görüntü korelasyonu (DIC) yöntemi tercih edilmiştir. DIC yöntemiyle elde edilen sonuçlar; (i) yük-deplasman eğrisi, (ii) kırılma enerjisi, (iii) gerilme yoğunluk faktörü (Kı ve Kıı) ve (iv) maksimum yükün farklı yüzdelerinde çatlak yörüngesi şeklindedir. Çentiğin lokasyonu, gerilme dağılımını ve eğilme tepkisini büyük ölçüde etkilediği için, çentiğin mesnete doğru kaymasıyla birlikte kırılma modu açılma modundan (Mod-I)den karışık moda (Mod I-II) dönüştüğü durumlar incelenmiştir. Test sonuçlarına göre hem lif oranı hem de betonun dayanımı arttıkça ölçülen enerji yutma kapasitesi ve gerilme yoğunluk faktörü Kı ve Kıı artmıştır.

Abstract:
In this study, the fracture mechanism for three different strength steel fiber reinforced concrete beams was experimentally investigated using the three-point bending test. As test parameters (i) three different concrete grades (C40, C80 and C120), (ii) four different steel fiber ratios (0; 0,75; 1,50 and 2,25 volume) and (iii) four different grades from the center of the beam notch distance (0, 40, 80 and 120 mm) was used. Digital image correlation (DIC) method was preferred to accurately examine crack development at different loading stages. The calculated results in this study, (i) load-displacement curve, (ii) fracture energy, (iii) stress intensity factor (Kı and Kıı), and (iv) crack trajectory at different percentages of maximum load. The location of the notch greatly influences the stress distribution and thus the bending response. It has been investigated that the mode of fractur changes from opening fractur (MOD-I) to mixed mode fractur (MOD-I and II) with the sliding of the notch towards the support. According to the test results, as both the fiber content and the strength class of the concrete increased, the measured energy absorption capacity and stress intensity factors Kı and Kıı  increased.