Ortaokul öğrencilerinin kalp sağlığı tutumlarının ve etkileyen faktörlerin incelenmesi
Investigation of secondary school students' attitudes to heart HEALTH and affecting factors
Yazar: MERVE KARAÇAM
Danışman: DOÇ. DR. GONCA KARAYAĞIZ MUSLU
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma, ortaokul öğrencilerinin kalp sağlığı tutumlarını ve etkileyen faktörleri 
saptamak amacı ile yapılan bu tanımlayıcı ve kesitsel tipteki bu çalışmanın evrenini 
2365 örneklemini ise tabakalı rastgele örnekleme yöntem ile belirlenen 360 ortaokul 
öğrencisi oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak "Tanıtıcı Bilgi Formu" ve "Çocuklar 
İçin Kalp Sağlığı Tutum Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde 
tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U testi, Kruskal-Wallis Analizi, çoklu 
karşılaştırma testi olarak Dunn-Bonferroni testi, Spearman korelasyon katsayısı, 
Pearson kikare ve Fisher exact testler, çoklu doğrusal regresyon analizi, ikili lojistik 
regresyon analizi kullanılmıştır. Adölesanların kalp sağlığı tutum ölçeği toplam puan 
ortalamaları 54.6±10.3 olarak bulunmuş, adölesanların %55.3'ünün kardiyovasküler 
sağlık davranışları ideal ve %44.7'sinin orta düzeyde bulunmuştur. Kalp sağlığı tutumu 
toplam ölçek puanına etki eden faktörler çoklu doğrusal regresyon analizi ile 
değerlendirildiğinde sınıf, öğrencide akut ya da kronik hastalık, sağlıklı beslendiğini 
düşünme, beslenme durumunu değerlendirme, boş zaman değerlendirme, düzenli spor 
aktivitesi ve uyku durumunu değerlendirme değişkenlerinin etkili olduğu bulunmuştur. 
Modeldeki değişkenler ölçek toplam puanlarının %38.4'ünü açıklamaktadır. İdeal kalp 
sağlığı tutumlarına etki eden faktörler ikili lojistik regresyon analizi ile 
değerlendirildiğinde sınıf, boş zaman değerlendirme, düzenli spor yapma ve uyku 
durumunu değerlendirme değişkenlerinin etkili olduğu ve kurulan modelin uyum 
iyiliğini sağladığı belirlenmiştir. Modelde yer alan değişkenler kalp sağlığı 
tutumlarının %35.1 düzeyinde açıklamaktadır. Adölesanlar da kalp sağlığına yönelik 
tutumların ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi riskli grupların belirlenmesi açısından 
önemlidir. Adölesanlarda kardiyovasküler hastalıkların farkındalığının arttırılması ve 
sağlığı geliştirici davranışlar kazandırılması ve öz bakımlarının arttırılması
önerilmektedir. 
Anahtar kelimeler: Çocuk, kalp sağlığı, alışkanlık, hemşirelik.

Abstract:
The population of this descriptive cross-sectional study, conducted to determine 
secondary school students' attitudes toward heart health and factors influencing them, 
consisted of 2365 samples and 360 secondary school students obtained by a stratified 
random sampling method. The ''Descriptive Information Form" and the ''Children's 
Heart Health Attitude Scale" were used as data collection instruments. Descriptive 
statistics, Mann-Whitney U test, Kruskal-Wallis analysis, Dunn-Bonferroni test as 
multiple comparison test, Spearman correlation coefficient, Pearson chi-square test, and 
Fisher exact test, multiple linear regression analysis, and binary logistic regression 
analysis were used to analyze the data. The mean total score of the Adolescent Attitudes 
toward Heart Health Scale was 54.6±10.3, and cardiovascular health behaviors were 
rated as ideal by 55.3% of adolescents and moderate by 44.7%. When the factors 
influencing the overall scale of attitude toward heart health were evaluated with 
multiple linear regression analysis, the variables school grade, acute or chronic illness 
of the student, thinking about healthy eating, assessment of nutritional status, leisure 
time, regular physical activity, and assessment of sleep status were found to be effective. 
The variables in the model explained 38.4% of the total scale scores. When the factors 
influencing the ideal attitude toward heart health were evaluated with binary logistic 
regression analysis, it was found that the variables of class, leisure time, regular
exercise, and sleep status were effective, and the model created had a good fit. The 
variables in the model explained attitudes toward heart health 35.1%. It is important to 
identify attitudes toward heart health and factors influencing them in adolescents to 
identify at-risk groups. It is recommended to increase the awareness of cardiovascular 
diseases in adolescents, to gain health-promoting behaviors and to increase their selfcare.
Keywords: Children, heart health, habits, nursing.