Filistin'deki küçükbaş hayvan yetiştiricilerinin sosyo-ekonomik yapısının belirlenmesi ve ile sektör stratejilerinin geliştirilmesi: Stratejik yönelim yaklaşımı
Analysis of socio-economic structure of small ruminant rears  and development of sector strategies in palestine: Strategic orientation approach
Yazar: YAHYA H.N. ISTAITIH
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MAKBULE NİSA MENCET YELBOĞA
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Küçükbaş hayvancılık, zeytincilikten sonra Filistin'in Batı Şeria bölgesinde yaşayan binlerce insan için ana gelir kaynağı olmasının yanı sıra gıda güvencesi açısından da öne çıkmaktadır. Özellikle ülkede yaşanan ekonomik sorunlardan ve İsrail'in uyguladığı izolasyon nedeniyle meydana gelen iş kayıplarından sonra üreticiler, küçükbaş hayvancılığa yönelmişlerdir. Bu anlamda kırsal alanlardaki üreticiler için bu sektör, her zaman sığınacak bir liman olmuştur. Filistin'de küçükbaş hayvancılık sektörü çok önemli olmasına karşın sektörde sosyo- ekonomik yapıyı ele alan çalışmalar yeterli sayıda ve kapsamda değildir. Bu tez çalışmasında Filistin'de dezavantajlı konumdaki küçükbaş hayvancılık sektörünün mevcut durumu Batı Şeria'da Fakuoa ve Al-thaheryia bölgelerinde gerçekleştirilen anketlerle ortaya konulmuş, üretim ve pazarlamada yaşanan sorunlar irdelenmiştir. Bu kapsamda birincil veri olarak Fakuoa bölgesinde 45 adet ve Al-thaheryia bölgesinde 125 olmak üzere basit tesadüfi örnekleme ile seçilmiş 170 adet küçükbaş hayvancılık işletmesinde yüz yüze anket yapılmıştır. İkincil veri olarak ise çeşitli ulusal ve uluslararası yayınlardan yararlanılmıştır. Verileri değerlendirmek amacıyla SWOT ve SOR analizleri başta olmak üzere tanımlayıcı istatistiklerden ve Veri Zarflama Analizinden de faydalanılmıştır. Tez kapsamında gerçekleştirilen çalıştayda paydaşlar ile küçükbaş yetiştiricilerinin görüşleri sektörün güçlü yönleri, zayıflıkları, fırsatlar ve tehditler SWOT Analizi yoluyla ortaya konulmuştur.   Çalışma sonucunda küçükbaş hayvancılık sektörünün gelişmesi için SOR Analizi ile sunulan stratejik öneriler kalifiye ve tecrübeli üreticilerden, teknoloji transferine ve benimsenmesine odaklanan araştırmaların geliştirilmesine, kooperatiflere ve toptancılara vadeli ödeme sistemine, teşviklere, üretim sürdürülebilirliğine, veterinerlik hizmetlerinin etkinleştirilmesi için denetimlerin artırılmasına ve ürünlerin niteliklerine, markalaşmaya, standardizasyona kadar uzanmaktadır. Bu çalışmada küçükbaş hayvancılıkta karlılığa ve üretime etki eden sorunlar içinde yem fiyatları, sağlık ve aşılama kontrollerindeki eksiklik, pazarlama sorunları ile birlikte fiyat dengesizliği ve İsrail'in izolasyonu konusu öne çıkmaktadır. İsrail'in Filistin'e uyguladığı yaptırımının çözülmesi, etiketleme sistemlerinin oluşturulması, araştırma ve geliştirme faaliyetlerinin geliştirilmesi, iki ayrı para kullanımının önlenmesi ile etkin bir kredi ve sigorta sisteminin kurulması gibi düzenlemeler önerilmektedir.

Abstract:
Small ruminants production, as well as being a major income source for thousands of people living in West Bank-Palestine, is also important in terms of food security. Especially after the economical problems in the country and the unemployment due to the isolation applied by Israel, producers have turned to small ruminants production. In this sense, this sector has always been a port of refuge for the producers in rural areas. Although small ruminants production is very important in Palestine, the studies addressing the socio-economic structure are not enough in number and not sufficient in terms of scope. In this study, the current situation of the disadvantaged small ruminants sector in Palestine, was stated by the questionnaires carried out  in the  Al- thaheryia and Facuoa sites, and the issues in production and marketing were discussed. In this scope, as primary data, face to face questionnaires were made in 170 small ruminants rearers (45 from Facuoa and 125 from Al- thaheryia) which were selected by simple random sampling method. As secondary data, variety of national and international publications was used. In order to evaluate the data, mainly SWOT ve SOR Analyses used and benefitted from descriptive statistics and Data Envelopment Analyses.  In the workshop within the scope of the study, opinions of stakeholders and small ruminants rearers, weaknesses, opportunities and threats were introduced by SWOT analysis. According to the results of the study, for the development of small ruminants sector, such strategic recommendations introduced by SOR Analysis  are; from qualified and experienced producers to the development of research focusing on technology transfer and adoption, deferred payment system for cooperatives and wholesalers, incentives, production sustainability, improving controls for enabling veterinary services, qualities of the products, branding, and standardization. In this study, the main issues affecting the profitability and production in small ruminants are feed prices, the lack of health checks and vaccinations, price fluctuations with marketing issues and Israel's isolation. There are some srategies developed which are solutions of Israel's isolation,  labelling systems, improving research and development activities, preventing two different currencies and efficent credit market with insurance systems.