Göçmenler ve işgücü piyasası: Bursa'da Bulgaristan göçmenleri örneği
Migrants and labour market: The example of Bulgarian immigrants in Bursa
Yazar: NİHAN CİĞERCİ ULUKAN
Danışman: PROF. DR. SEMA ERDER
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Göçmenler = Emigrants ; Uluslararası göç = International migration ; İşçiler = Workers

Özet:
Bu çalışmanın amacı, son dönemlerde yaşanan kitlesel zorunlu göçlerden biri olan 1989 göçüyle Bulgaristan'dan gelip, Bursa'ya yerleşmiş göçmenlerin işgücü piyasasına dahil olma biçimlerini incelemektir. Böyle bir inceleme, hem uluslararası göç yazının hem de Türkiye'nin göç yazının devam eden eğilimlerinin aksi yönünde çaba harcamayı gerektirmiştir. Uluslararası göç yazınında son dönemlerdeki araştırmaların özellikle kültürel kimlik, din ve kimlik politikalarına kaydığı; göçmenlerin işgücü piyasasındaki konumu üzerine artık daha az çalışma yapıldığı gözlemlenmektedir. Diğer yandan, Türkiye'de ise, özellikle Balkanlardan göç etmiş nüfus üzerine çok az araştırma yapılmıştır. Bu araştırma göç yazınında unutulan bu alanlara dikkat çekmek üzere gerçekleştirilmiştir.Araştırmada göçmenlerin işgücü piyasasına dahil olma biçimlerini somut olarak ortaya koyabilmek için Bursa'da bulunan Görükle Göçmen Konutlarında alan araştırması gerçekleştirilmiştir. Alan araştırmasında 95 haneyle yapılandırılmış anket formu çerçevesinde yüzyüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Anket formunda göçmenlerin Bulgaristan ve Türkiye'deki iş geçmişleri, çalışma koşulları, göç süreçleri, Bursa'ya yerleşimleri, sosyal ilişki ağları ve Bulgaristan'la ilişkilerine yönelik sorular hazırlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, Bulgaristan göçmenleri devlet politikaları bağlamında ?iskanlı göçmen? olarak kabul edilmeleri, böylece yerleşimi ve vatandaşlığa geçişleri konularının kısa sürede çözümü, diğer yandan, yerli nüfusun özellikle dinsel, dilsel ve kültürel bağlar nedeniyle olumlu tutumu ?avantajlı? göçmen grubu olarak yerli işgücünden farksız olarak işgücü piyasasına dahil olmalarına yol açmıştır. Diğer yandan, Bulgaristan'da aldıkları eğitimin hüner kazandırmaya yönelik işlevsel niteliği göçmenleri Bursa'da tercih edilen emek haline getirmiştir. Bursa'da daha önceden yerleşmiş Bulgaristan göçmenlerinin varlığı göçmenlerin yerleşimi ve iş bulma sorunlarının çözümünde önemli katkılarının olmasının yanında, 1989 göçünün kitlesel nitelikte olması diğer yandan devlet yardımları bu desteğin sınırlı kalmasına yol açmıştır.

Abstract:
The aim of this research is to examine immigrant modes of labour market incorporation who came from Bulgaria with the latest massive forced migration in 1989 and settled in Bursa. Such a research, required opposite effort, continuing tendency of international migration and Turkish migration literature. Recent international migration literature tendency?s searching for particulary cultural identity, regilion and identity politics and there are less research about the position of immigrants in labour market. On the other hand, in Turkey , there were less research who migrated from Balkan?s to Turkey. This research was carry out to call attention these forgotten areas of migration literature.In this research, the field work was carry out Görükle Migrant Guarters in Bursa for to ethibit modes of labour market incorporation of immigrants. In this field work, in the framework of structured questionnaire face to face interviews were carry out with 95 households . In the questionnaire, migrant?s Bulgaria and Turkey job history, working conditions, the process of immigration, settlement in Bursa, social networks and Bulgaria relations were asked. According to conclusion of research, in the context of government policies Bulgarian immigrants were accepted as ?settled migrants? so they granted Turkish citizenship and their settlement problems solved in a short time. On the other hand, because of cultural, regilion and linguistic connections, native population had positive attitude towards Bulgarian immigrants so they incorporated labour market just like native employee. On the other hand, immigrants educational system of functional characteristic in Bulgaria is to gain occupational skills to every person, so they became preferable labour in Bursa. The existence of settled Bulgarian immigrant community solved the settlement and jobs problem of immigrant in Bursa, but massive characteristic of 1989 migration and government support limited assistances of the community.