Sıçanlarda parasetamol ile indüklenen akut böbrek toksisitesi üzerine amlodipinin etkilerinin araştırılması
Research of amlodipine effects on the paracetamol inducted acute renal toxicity on rats
Yazar: ERDOĞAN KARATAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ELİF ÇADIRCI
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Amlodipine = Amlodipine ; Asetaminofen = Acetaminophen ; Böbrek = Kidney ; Böbrek yetmezliği-akut = Kidney failure-acute ; Sıçanlar = Rats ; Toksisite = Toxicity

Özet:
Amaç: Parasetamol, dünya çapında yaygın olarak kullanılan antipiretik ve analjezik ilaçtır. Kullanımın artması ve kolay erişilebilir olması toksisite riskini de beraberinde getirmektedir. Parasetamol toksisitesi hepatotoksisteye ve nefrotoksisteye neden olabilir. L tipi kalsiyum kanallarını bloke ederek vazodilatasyon oluşturan amlodipinin antiinflamatuvar ve antioksidan etkilerinin olması ve yaşlılarda renoprotektif amaçla da kullanılıyor olması  parasetamolle indüklenen böbrek hasarı gibi inflamasyonla seyreden bir durumda da faydalı olabileceğini düşündürmektedir. Bu nedenle çalışmamızın amacı parasetamolle indüklenen akut böbrek hasarında L-tipi kalsiyum kanal blokerlerinden amlodipinin etkisini incelemektir. 
Materyal ve Metot: Çalışmamızda 5 gruptan oluşan 30 adet erkek sıçan kullanıldı. Amlodipin (oral) verildikten 1 saat sonra parasetamol (%1'lik CMC) içeren 2 ml PBS çözünen 2 g/kg parasetamol oral) verildi. Gruplar; I: Sağlıklı Kontrol grubu. 2 ml PBS oral verildi. II: 10 mg/kg Amlodipin III: Parasetamol (2g/kg) IV: 5 mg/kg Amlodipin + parasetamol V: 10 mg/kg Amlodipin+ parasetamol. Parasetamol uygulamasından 24 saat sonra sıçanlar sakrifiye edildi.
Bulgular: Serum kreatinin ve üre seviyeleri parasetamol grubunda artarken, amlodipin verilen gruplarda bu parametreler düzeldi. Parasetamol grubunda, böbrekte ölçülen SOD aktivitesi ve GSH miktarları azalma gösterirken, amlodipinin bu parametreleri istatistiksel olarak anlamlı şekilde düzelttiği görüldü. Aynı zamanda böbrek dokusunda MDA miktarları parasetamol grubunda yükselirken, amlodipin uygulanan gruplarda artmış olan MDA miktarlarının istatistiksel olarak anlamlı şekilde azaldığı görüldü. 
Sonuç: Bu çalışma bulguları amlodipin uygulamasının, böbrekte parasetamol toksisitesine karşı koruyucu etkili olduğunu göstermiştir. Amlodipin koruyucu etkilerini oksidatif hasarı baskılayıp antioksidan aktiviteyi güçlendirerek ortaya koymuştur.

Abstract:
Aim:  Paracetamol is an antipyretic and analgesic widely used throughout the world. The increase of the usage and its easy accessibility brings along the toxicity risk. Paracetamol toxicity may result in drug induced hepatotoxicity and nephrotoxicity. Antiinflammatory and antioxidant effects of amldopinine which creates vasodilatation by blocking L type calcium channels and its usage in elderly for renoprotective purposes, ponders that it might be favorable in cases with inflammation such renal damage inducted with paracetamol.  Thus aim of our study is to analyze effects of amlodipinine, one of L-type calcium channel blockers, in acute renal damage inducted with paracetamol. 
Material and Method: 30 male rats consisting of 5 groups were used in our study. Paracetamol was administered 1 hour after oral administration of amlodipine. Groups; I: Health Control group. 2 ml PBS oral was administered. II: 10 mg/kg Amlodipine III: Paracetamol (2g/kg) IV: 5 mg/kg Amlodipine + paracetamol V: 10 mg/kg Amlodipine+ paracetamol. Rats were sacrificed after 24 hours following paracetamol administration. 
Results:  Serum creatinine and urea levels increased in paracetamol group, those parameters improved in amlodipine groups. While SOD activity and GSH levels measured in kidney decreased in paracetamol gorup, amlodpinine has significantly corrected these parameters. Meanwhile MDA quantities increased in paracetamol group, it has been seen that in the amlodpinine administered groups quantities of increased MDA have statistically significantly decreased. 
Conclusion: This study showed that amlodpinine has protective effects against paracetamol toxicity in kidney. Amlodipine revealed its protective effects by suppressing the oxidative damage and improving antioxidant activity.