Bursa Ulu Camii ve Yeşil Camii'nin dinamik davranışlarının değerlendirilmesi
Dynamic behaviour evalution of Bursa Grand Mosque and Green Mosque
Yazar: ÖZGE MUTLU
Danışman: DOÇ. DR. ABDURRAHMAN ŞAHİN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Tarihi yapılar geçmiş nesillerden günümüze kadar varlığını sürdüren kültürel miras özelliğine sahip korunması gereken yapılardır. Geçmiş nesillerin tecrübeleri, bilgi birikimleri ve yapım teknikleri konusunda bizlere yol gösterirler. Bizlerde bu tecrübeler ışığında tarihi yapılarımızı koruyarak kültürel mirasımıza sahip çıkmalıyız. Öncelikle söz konusu yapıların uygun modelleme teknikleri ile yapısal analizleri yapılmalıdır. Analiz sonuçlarına bağlı olarak da gerekli görülen onarım ve güçlendirme çalışmaları yapılarak, gelecek kuşaklara özellikleri bozulmadan aktarılması gerekmektedir.
Osmanlı Devleti'nin ilk başkenti olan ve köklü bir geçmişe sahip Bursa, tarihi ve kültürel bakımdan zengin bir kenttir. Bu çalışmada, Yıldırım Beyazıt tarafından 1399 yılında yaptırılmış olan namaz kılma alanı bakımından Türkiye'nin en büyük camisi olan Bursa Ulu Camii ve Yıldırım Beyazıt'ın oğlu Çelebi Mehmet tarafından 1419 yılında yaptırılan çinileriyle ünlü Bursa Yeşil Camii'nin sayısal modeli oluşturulmuş ve yapısal davranışlarının değerlendirilmesi amacı ile modal analizleri yapılmıştır. Yapıların hazırlanan üç boyutlu sonlu elemanlar modelinde katı (solid) ve kabuk (shell) elemanlar kullanılmıştır. Modal analiz aşamasından sonra Bursa Ulu Camii'nin deprem etkisi altında en fazla zorlanan kesit ve bölgeleri tespit edilmiştir.

Abstract:
Historical buildings and structures are culturally significant and important landmarks, which are regarded as prime members of the world's heritage. These historical buildings guide us for understand the old generations experience, knowledge and construction techniques. We should lay claim to our cultural heritage by protecting our historical buildings in the light of this experience. Primarily, for doing analysis, proper structural models of these buildings have to be set up. With the conclusion of this structural analysis, necessary precautions have to be taken, such as restorations, strengthening and additional reinforcing for transfer to our next generations. Bursa is a historically and culturally significant city of many centuries, which holds the distinction of being the first capital of Ottoman Empire. The Grand Mosque, which still has the widest area of prayers of any mosque in Turkey, was completed in 1399 during the reign of Yıldırım Beyazıd. During the reign of Beyazıd's son Çelebi Mehmet, Green Mosque was completed in 1419, which is best known for its unique green tiles, hence the name. Numerical models were produced for the analysis of the structural behaviours of these two mosques, both of which are parts of UNESCO World Heritage in Bursa. For the modal analysis of these structures, three dimensional finite element models were put together using solid and shell elements. After modal analysis phase, the most critical sections and parts of Grand Mosque were determined under the earthquake effect.