Okul öncesi dönem çocuklarının rekabet stilleri, kaygı düzeyleri ve ebeveynlerinin ebeveyn tutumları arasındaki ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between preschoolers' competition styles, anxiety levels and their parents'parental attitudes
Yazar: SONGÜL YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. RAMAZAN SAK
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı okul öncesi eğitime devam eden çocukların rekabet
stilleri, kaygı düzeyleri ve ebeveynlerinin ebeveyn tutumları arasındaki ilişkinin
incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini Van ili merkez ilçelerinde (İpekyolu, Tuşba
ve Edremit) bulunan 400 okul öncesi dönem çocuğu ve onların ebeveynleri
oluşturmaktadır. Tarama yönteminde hazırlanan araştırmada demografik verilere
ulaşmak için "Demografik Bilgi Formu", ebeveyn tutumlarını ölçmek için "Ebeveyn
Tutum Ölçeği", çocukların rekabet stillerini ölçmek için "Okul Öncesi Rekabet
Ölçeği" ve çocukların kaygı düzeylerini ortaya koymak için de "Okul Öncesi
Çocuklarda Anksiyete Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçeklerden ve bilgi formundan elde
edilen bilgiler SPSS-26 paket programına aktarılarak değerlendirilmiştir. Verilerin
analizinde, Bağımsız Örneklemler İçin t-Testi, Tek yönlü varyans analizi ve Pearson
Momentler Çarpımı kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, okul öncesi dönem
çocuklarının göreve yönelik rekabet stili ile yaygın kaygı bozukluğu, ayrılma kaygı
bozukluğu, özgül fobi kaygı bozukluğu ve toplam kaygı bozukluğu arasında negatif
yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Başkalarına odaklı rekabet stili ile ayrılma kaygı
bozukluğu alt boyutunda negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Baskınlığın
korunumu hiyerarşisi rekabet stili ile özgül fobi kaygı bozukluğu ve toplam kaygı
bozukluğu arasında negatif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Demokratik ebeveynlik
tutumu ile toplumsal kaygı alt boyutu ve toplam kaygı bozukluğu arasında negatif
yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Ebeveynlerin otoriter ve aşırı koruyucu
ebeveynlik tutumları ile toplumsal kaygı bozukluğu, yaygın kaygı bozukluğu, ayrılma
kaygı bozukluğu, özgül fobi kaygı bozukluğu ve toplam kaygı bozukluğu arasında
pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. İzin verici ebeveynlik tutumu ile kaygı
ölçeğinin hiçbir alt boyutu ve ölçeğin genel kaygı toplamı arasında anlamlı bir ilişki
bulunmamıştır. Demokratik ebeveynlik tutumu ile göreve yönelik rekabet stili
arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the relationship between preschooler's
competition styles, anxiety levels and their parents' parental attitudes. The sample
of the research consists of 400 preschool children and their parents living in the
central districts of Van (İpekyolu, Tuşba and Edremit). In this survey research,
"Demographic Information Form" was used to collect demographic data, "Parenting
Attitude Scale" to measure parental attitudes, "Preschool Competitiveness
Questionnaire" to evaluate preschool children's competition styles, and "Anxiety
Scale for Preschool Children" to reveal children's anxiety levels. The data obtained
from the scales and the information form was transferred to the SPSS-26 package
program to analyze. In the analysis of the data, Independent Samples t-Test, Oneway Analysis of Variance (ANOVA), and The Pearson Product Moment Correlation
were used. At the end of the analysis, a significant negative relationship was found
between the task-oriented competition style of preschool children and generalized
anxiety disorder, separation anxiety disorder, specific phobia anxiety disorder, and
total anxiety disorder. A negative significant relationship was also found in the otherreferenced competition and separation anxiety disorder sub-dimension. A negative
significant correlation was found between the maintenance of dominance hierarchy
style and specific phobia anxiety disorder, and total anxiety disorder. A negative and
significant relationship was found between democratic parenting attitude and social
anxiety sub-dimension, and total anxiety disorder. A positive and significant
relationship was found between parents' authoritarian and overprotective parenting
attitudes and social anxiety disorder, generalized anxiety disorder, separation
anxiety disorder, specific phobia anxiety disorder, and total anxiety disorder. There
was no significant relationship between permissive parenting attitude and any of the
sub-dimensions of the anxiety scale, and total of the anxiety scale. A positive and
significant relationship was found between democratic parenting attitude and taskoriented competition style.