İstanbul ilinde atık su toplama havzaları ve kentsel atık su arıtma tesisleri üzerinde endüstriyel yükün araştırılması (Ambarlı örneği)
Investigation of industrial load on wastewater catchment basins and municipal wastewater treatment plant in Istanbul city   
(Case study on Ambarli)
Yazar: DERYA YETER
Danışman: DOÇ. DR. GÜRDAL KANAT
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
ÖZET  Bu çalışmada;  Ambarlı Atıksu Toplama Havzası'nda (AATH) endüstriyel atıksu kaynaklı kirletici yükü araştırılmıştır. Araştırma, sektörel atıksu karakterizasyonlarının yerel bazda yapılması ve havza kirletici yükünün gerçek ölçekte belirlenmesi açısından özgün bir çalışma olmuştur. Yerel bazda yapılan karakterizasyonlarda ölçülen kirletici konsantrasyon değerleri ile literatür değerleri arasında önemli farklılıkların olduğu saptanmıştır.
Araştırmada; KOI 40693 kg/gün), Yağ ve Gres (4990 kg/gün), AKM (7235 kg/gün), Yüzey Aktif Madde (312 kg/gün), Top-N (235 kg/gün), Zn (105 kg/gün), Cu (103 kg/gün), Nikel (44 kg/gün) ve Top-Cr (35 kg/gün) parametrelerinin havzada en yüksek yüke sahip kirletici parametreler olduğu belirlenmiştir. Aynı zamanda bu kirletici yüklerin % 85-99 arasında değişen oranlarda kentsel ileri biyolojik atıksu arıtma tesisi  (KİBAAT) üzerinde baskı oluşturduğu belirlenmiştir. 
Kirletici yükleri düşürmek için; endüstriyel tesislerden kaynaklanan atıksu miktarı, kirletici tipleri ve KOI yükü esas alınarak; önemli kirletici kabul edilen atıksu kaynaklarından 5 m3/gün ve üzeri atıksuyu olanlara atıksu arıtma tesisi kurdurulması ve uzaktan algılama sistemi ile izlenmesi, 5 m3/gün'ün altında debisi olan endüstrilerin atıksularının taşıma–ortak atıksu arıtma sistemi ile arıtılması öngörülmüştür. Bu yöntem ile; havzadaki toplam 832 endüstriyel tesisten 483 tanesi taşıma-ortak arıtma sistemi, 178 tanesi arıtma tesisi kurma-uzaktan algılama sistemi, 59 tanesi ise atıksu
arıtım-geridevir sistemi ile kontrol altına alınmış olup, atıksu kirleticiliği yönünden kanalizasyona deşarjı tolere edilebilir olan 112 tesis için atıksu önlemi gerekmemiştir.
Yük azaltım yöntemi ile AATH'da oluşan günlük 6967 m3 endüstriyel atıksuyun yaklaşık %99'u arıtıma tabii tutularak mevzuat limitlerinde kontrol altına alınmaktadır. Kirletici yük azaltım yönteminin mevcut kirletici yüklerine yansıması KOI ve Zn parametreleri ile izlenmiş olup; bu yöntemin AATH'da KOI yükünü % 85 giderim ile 6331 kg/gün, Zn yükünü ise %94 azalma ile 6.8 kg/gün seviyesine düşüreceği görülmüştür. Ayrıca, atıksu taşıma-ortak arıtma yöntemi ile düşük debili atıksu kaynaklarındaki 163 adet atıksu arıtma tesisi kaldırılarak denetlenecek tesis sayısı 321'den 178'ya düşürülmüş ve böylece, enerji ve zaman kaybının da önüne geçilmiştir. Diğer yandan, 408 m3/gün'lük atıksuyun taşıma-ortak arıtma yöntemi ile alıcı ortam limitlerinde arıtılması ve deşarjının alıcı ortama yapılması, KİBAAT üzerindeki hacimsel yükü de azaltmıştır. Bu araştırma; endüstriyel yüklerin bilinmesi ile, atıksuların kontrol altına alınması için uygun yöntemlerin belirlenmesinin kolaylaştığını ve alıcı ortamların korunduğunu göstermiştir.

Abstract:
ABSTRACT In this study, pollutant loads sourced from industrial wastewaters in Ambarlı Wastewater Catchment Basin (AWCB) were investigated. The research has the originality, because the sectoral wastewater characterizations were carried out on local base and pollutant load of the basin was determined in actual scale. In the characterizations carried out on local base, it was determined that there are important differences between the measured and literature concentration values of pollutants.
In the study, the parameters having the highest pollution loads in the basin were determined as COD (40693 kg/day), oil and grease (4990 kg/day), TSS (7235 kg/day), surfactants (312 kg/day), total nitrogen (235 kg/day), Zn (105 kg/day), Cu (103 kg/gün), Ni (44 kg/day) and total Cr (35 kg/day). At the same time, it was determined that these pollution loads have pressure effect on the municipal advanced biological treatment plant (MABTP) with the ratios changing between 85-99%.
To reduce pollutant loads, it was prescribed that make the industrial plants having 5 m3/day or higher flowrates install wastewater treatment plant and monitor by remote sensing system, and make the industrial plants having flowrates less than 5 m3/day transport wastewater-treat by collective treatment system, for the wastewater sources defined as important pollutants considering wastewater flowrates sourced from industrial plants, pollutant types and COD loads. By this method, 483 of total 832 industrial plants in the basin could be controlled by transportation-collective treatment plants, 178 of them by installing treatment plant-remote sensing system and 59 of them by wastewater treatment-reuse; any precaution was needed for the other 112 plants, which their discharges into sewerage system could be tolerated with respect to wastewater pollution capacity.
With load decreasing method, about 99% of 6967 m3 wastewater sourced from AWCB is controlled within the legislation limits by subjecting to treatment. The reflection of pollutant load reduction method on existing pollutant loads was observed by the COD and Zn parameters, and it was predicted that application of this method would reduce COD and Zn loads to 6331 kg/day by 85% removal and 6.8 kg/day by 94% removal, respectively. Also, number of plants to be inspected were decreased from 321 to 178 by deactivating 163 of treatment plants on low flowrate wastewater sources and applying transportation/ joint treatment method, hence waste of energy and time were prevented. On the other hand, the volumetric load on the municipal wastewater treatment plant was reduced by treating 408 m3/day wastewater within the receiving body discharge limits by transportation-collective treatment method and discharging them into receiving body. This research demonstrated that, knowing industrial pollution loads makes easier to determine appropriate prevention methods for taking wastewaters under control and receiving bodies were saved.