Yeni medya sanatı üretim ortamı olarak yapay zeka
Artificial intelligence as a production environment for new media art
Yazar: EYLÜL ALICI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUAMMER FEVZİ OĞLU BOZKURT
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı / İnteraktif Medya Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Sanat = Art ; Yapay Zeka Endeksi = Artificial Intelligence Index ; Yaratıcılık endeksi = Creativity index

Özet:
"Yeni Medya Sanatı Üretim Ortamı Olarak Yapay Zeka" başlıklı bu tez, Yapay Zekanın (AI) yeni medya sanatı ortamındaki dönüştürücü etkisinin kapsamlı bir araştırmasıdır. Bu araştırma, Görüntü ve Temsilin başlangıcından 21. yüzyılda yaygın olan dijital sanat uygulamalarına kadar olan evrimin izini sürerek sanat, bilim ve teknoloji arasındaki ilişkiye odaklanarak başlar. Yapay zekanın sanat üretimindeki rolünü genişleterek, odak noktası daha sonra insan yaratıcılığına ve bunun algoritmik alandaki etkilerine kayar. Çalışma, AI'ın rolünü titizlikle inceliyor ve onu yalnızca bir araç olarak değil, genellikle dönüştürücü bir ortam ve hatta sanatsal süreçte bir işbirlikçi olarak konumlandırılıyor. Bu değişim, sanat yaratımının yerleşik ilkelerinin yeniden değerlendirilmesine yol açar ve sanatsal alanda maddi özü neyin oluşturduğuna dair geleneksel anlayışa meydan okur. Yaratıcılığın inceliklerini ortaya çıkaran araştırma, yapay estetiği derinlemesine inceliyor ve yapay zekanın gerçekten 'sanatsal açıdan yaratıcı kabul edilip edilemeyeceği' sorusuna ışık tutuyor. Bu yeni sanatsal alanda manuel kürasyonun sanatsal önemine odaklanarak insan yaratıcılığı ile algoritmik süreçlerin kesişimini derinlemesine araştırıyor. Alışılmış sanatçı-araç(tool) ilişkisini aşan yapay zeka, yaratıcılık, yazarlık ve özgünlük anlayışımızı yeniden düşünmemizi gerektiren yeni bir işbirlikçi çerçeve yaratıyor. Yapay zeka dayanağını genişletirken, ürünleri yalnızca sanat yaratma sürecini değil, aynı zamanda sanat eserlerinin, sergilenmesini ve arşivlenmesini de yeniden tanımlıyor.
Araştırma, bir ressamın paletindeki resim yapmaya benzeyen, dijital sanat alanında bir ham madde olarak veri kavramını irdeliyor. Yapay zeka aracılığıyla oluşturulan sanat bağlamında, sanat eserinin özü, son tezahürün ötesine geçer; bu, AI modelinin eğitiminde kullanılan verinin—seçiminin, rafine edilmesinin ve uygulanmasını da içini alır. Veri, sanat eserinin DNA'sının bir parçası haline gelir, genellikle benzersiz bir anlatı veya bağlam sunar. Dolayısıyla, araştırma, yeni medya sanat üretim ortamları aracılığıyla verinin maddiliğini ve sonuçtaki parçanın sanatı ve estetiği üzerindeki etkisini anlamaya yönelik derinlemesine inceler. Sanat ve teknolojinin birleşmesinin tarih boyunca kültürel ve toplumsal normlar üzerinde önemli etkileri olmuştur. Şu anda, AI' ın yeni medya sanatı üzerindeki derin etkisi ile sanat, bilim ve teknoloji arasındaki tartışmaları teşvik etmek önemlidir. Bu tür disiplinler arası diyaloglar; AI'nın yeni medya sanatındaki rolünün daha kapsamlı bir şekilde anlaşılmasını sağlayabilir. Bu kavrayış daha sonra sürekli değişen sanat, kültür ve teknoloji alanında gelişmiş bir sezgi ve keskinlikle rehberlik edebilir. Bu nedenle bu tez, sanat tarihinde bu 'dönüştürücü çağda' sorumlu bir şekilde gezinmemize yardımcı olma potansiyeline sahiptir. Önemli diyaloglar için bir katalizör işlevi görebilir.

Abstract:
This thesis, "Artificial Intelligence as a Production Environment for New Media Art " is a comprehensive exploration of the transformative influence of Artificial Intelligence (AI) in the new media art landscape. This research starts with a focus on the relationship between art, science, and technology, tracing the evolution from Image and Representation to the digital art practices prevalent in the 21st century. Expanding on the role of AI in art production, the focus then shifts to human creativity and its implications in the algorithmic domain. The study rigorously examines the role of AI, positioned it not just as an tool but often as a transformative milieu and even a collaborator in the artistic process. This shift prompts a reevaluation of established principles of art creation and challenges conventional understanding of what constitutes the material essence in the artistic realm. Unraveling the intricacies of creativity, the investigation probes into artificial aesthetics, shedding light on the question of whether AI can be truly deemed artistically creative. This research deeply explores the intersection of human creativity and algorithmic processes, focusing on the artistic significance of manual curation in this new artistic field. Transcending the conventional artist-tool relationship, AI creates a novel collaborative framework, necessitating a rethinking of our understanding of creativity, authorship, and originality. As AI expands its foothold, its products not only re-define the art creation process but also the display, exhibition, and archiving of art pieces.
The research probes into the concept of data as a raw material in the digital art domain, akin to paint in a painter's palette. Within the context of AI-mediated art, the essence of the artwork extends beyond the final manifestation; it encompasses the data—the selection, refinement, and application in training the AI model. The data becomes a part of the artwork's DNA, often providing a unique narrative or context. As such, the research delves into understanding the materiality of data and its influence on the art and aesthetics of the resultant piece through new media art production environments. The confluence of art and technology has historically had significant impacts on cultural and societal norms. Currently, with the profound influence of AI on new media art, it is important to promote discussions across art, science, and technology. Such interdisciplinary dialogues may offer a more thorough understanding of AI's role in new media art. This comprehension could subsequently guide through the ever-changing terrain of art, culture, and technology with enhanced discernment and acuity. Hence, this thesis may function as a catalyst for crucial dialogues, with the potential to help us navigate responsibly through this 'transformative era' in the history of art.