Karadeniz kum midyesi Chamelea gallina (L., 1758) populasyonunun üreme periyodu ve büyüme performansının belirlenmesi
Determination of the spawning period and growing performance of the Black Sea striped venus Chamelea gallina (L., 1758) population
Yazar: GÖKTUĞ DALGIÇ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM OKUMUŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Balıkçılık Teknolojisi = Fisheries Technology
Dizin: Büyüme performansı = Growth performance ; Kum midyesi = Clams ; Midyeler = Mussels

Özet:
Bu çalışmada Kastamonu, Sinop ve Samsun bölgelerinde dağılım gösteren beyaz kummidyesi (Chamelea gallina L., 1758)'nin bazı populasyon özellikleri (biyometrik ölçümlerve yaş) incelenmiştir. Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi'ne ait yetiştiricilik tesisindetanklara stoklanan bireylerin yıllık büyüme performansı değerlendirilip, biyokimyasalkompozisyonu ile gonad gelişim safhalarının ortaya konulması amaçlanmıştır.2002-2003 av sezonunda avcılığa açık (Samsun-Kastamonu) ve kapalı (Sinop)bölgelerden örneklenen bireylerin biyometrik özellikleri arasında farklılıklar belirlenmiştir.En uzun ve kısa boylu bireyler 31.5 ve 6.3 mm ile Sinop bölgesinden örneklenmiştir.Kastamonu, Sinop ve Samsun bölgelerinden örneklenen C. gallina'nın ortalama boylarısırasıyla 18.48Â±0.16 mm, 19.56Â±0.09 mm ve 18.45Â±0.16 mm'dir. ncelenen bireyleriçerisinde Sinop bölgesinden örneklenen ve 28.56 mm boyundaki C. gallina'nın 11+yaşında olduğu ve bugüne kadar tespit edilebilen en yaşlı birey olduğu ortaya çıkmıştır.C. gallina'nın büyüme parametreleri Karadeniz'de Sinop için Lâ = 28.883, K = 0.21yıl-1; Samsun için Lâ = 25.995, K = 0.16 yıl-1 ve Kastamonu için Lâ = 26.599, K = 0.22 yıl-1olarak hesaplanmıştır.Sinop, Samsun ve Kastamonu bölgelerinde C. gallina'nın ilk kış büyümesinin (0+ yaş)sırasıyla ortalama 5.93, 6.68, 5.58 mm boyda oluştuğu, Sinop bölgesinde 11+ yaşında28.56 mm'ye ulaştığı, Samsun bölgesinde 9+ yaşında ortalama 22.21 mm boyda olduğu veKastamonu bölgesinde 22.90 mm'lik boya ancak 7+ yaşında ulaştığı tahmin edilmiştir.Tank ortamında C. gallina etindeki kuru madde üzerinden, ham protein, ham yağ vekül miktarları sırasıyla %76.04-67.66, %1.75-3.75 ve %0.84-1.95 arasında değişimgöstermiştir.Doğal ortamdan ve tanklardan örneklenen bireylerde 1 yıl süresince gonad gelişimsafhaları incelenmiştir. lk gametogenesis, olgunlaşmaya başlama, olgunlaşma,yumurtlama ve emisyon safhası olarak 5 safha tespit edilmiştir.

Abstract:
Population basic parameters (biometric measurements and age) of striped venus(Chamelea gallina L., 1758) distributed on coast of Kastamonu, Sinop and Samsun wereinvestigated. The annual growth performance, biochemical composition and gonadaldevelopment of the specimen which were stocked at the tanks also monitored in theaquaculture research unit of Sürmene Faculty of Marine Science.Significant differences were observed between the biometric parameters of thespecimen which sampled from areas open (Samsun-Kastamonu) and closed (Sinop) forstripped venus fishery during the 2002-2003 fishing season. The largest and smallest C.gallina individuals were sampled from Sinop region with shell length of 31.5 and 6.3 mm,respectively. The average lengths of C. gallina sampled from Kastamonu, Sinop andSamsun were 18.48Â±0.16 mm, 19.56Â±0.09 mm and 18.45Â±0.16 mm, respectively.Growth up to first winter (0+ age) of C. gallina were 5.93, 6.68, 5.58 mm on the cost ofSinop, Samsun and Kastamonu regions, respectively. It was estimated that C. gallinaspecimen reached maximum ages of 11+ (28.56 mm), in Sinop, 9+ (22.21 mm) in Samsunand 7+ (22.90 mm) in Kastamonu regions.The growth parameters for Sinop, Samsun and Kastamonu stocks were Lâ = 28.883,25.995, 26.599; K = 0.21, 0.16 and 0.22 year-1, respectively.Dry matter, protein, lipid and ash calculated for dry meat were changed between11.42-16.57%, 76.04-67.66%, 1.75-3.75% and 0.84-1.95%, respectively.Gonadal development stages of C. gallina were monitored both in wild stock and thetanks for a year. Five gonadal stages were determined as first gametogenesis, lategametogenesis, ripe, spawned and emission. Gametogenetic cycles were similar in wildand tank stocks.