Çalışanların örgütsel tutum ve davranışlarının iş performansı ve işten ayrılma niyeti üzerine etkisi: Psikolojik sözleşmelerin aracılık rolü
The impact of employees' attitudes and behaviors upon job performance and intention to leave: The mediating role of psychological contracts
Yazar: REYHAN BAŞARAN
Danışman: PROF. DR. OYA ERDİL
Beykent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Duygusal bağlılık = Affective commitment ; Psikolojik sözleşme = Psychological contract ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel davranış = Organizational behavior ; Örgütsel tutum = Organizational attitude ; Örgütsel özdeşleşme = Organizational identification ; İş performansı = Job performance ; İşle bütünleşme = Work engagement ; İşten ayrılma niyeti = Turnover intention

Özet:
Çalışanların örgütsel tutum ve davranışlarının, iş performansı ve işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde psikolojik sözleşmelerin aracılık rolü olup olmadığının bu çalışmada değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Araştırma modeli ve hipotezler literatürde yer alan teorik temeller ve araştırma sonuçlarının incelenmesi üzerine geliştirilmiştir. Araştırmanın amacı işletmelerin rekabet yoğun ortamda, işgücü piyasasının sürekli değişen koşullarına uyum sağlamasının yanısıra kilit çalışanlarının tutundurulmasının önemine de dikkat çekmektir. Örgütsel tutum ve davranışların olumlu yönde geliştirilmesiyle, işletmenin istihdam sürecine katkı sağlanması ve varılan sonuçlara göre önerilerde bulunulması amaçlanmaktadır. 868 çalışanın cevaplarından toplanan veriler analize uygun bulunmuştur. Çalışmanın nicel kısmında, verilerin analizi için güvenilirlik ve geçerlilik analizleri, açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi ile birlikte korelasyon analizleri yapılmıştır. Önerilen hipotetik model ve elde edilen veriler niceliksel olarak yapısal eşitlik modeli le analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, örgütsel özdeşleşmenin iş performansı üzerinde olumlu etkisi olduğu bulunurken, çalışmaya tutkunluğun iş performansı ve işten ayrılma niyeti üzerinde olumlu etkisi olduğu görülmektedir. Araştırmanın bulguları ayrıca ilişkisel psikolojik sözleşmelerin, çalışmaya tutkunluk ve örgütsel özdeşleşme ile işten ayrılma niyeti arasında aracı rolü bulunduğuna dikkat çekmektedir. 


Anahtar Kelimeler:Çalışmaya Tutkunluk, Örgütsel Özdeşleşme, Duygusal Örgütsel Bağlılık, İş Performansı, İşten Ayrılma Niyeti, Psikolojik Sözleşme

Abstract:
The main purpose of this study to evaluate the impact of employees' attitudes and behaviors upon job performance and intention to leave and mediating role of psychological contracts on the relationship. The research model and hypotheses were developed upon reviewing theoretical background and survey results existing in the literature. The purpose of this study is to underline the importance of the retention of key employees in this era of intense competition in the business environment as well as continuous adaptation for changing labor market conditions. By developing organizational attitudes and behaviors in a positive way, it is intended to contribute to the recruitment process and provide recommendations based on the conclusions reached. The sample data consisting of responses from 868 employees was considered suitable for the analysis. In quantitative part of the study, reliability and validity analysis, exploratory and confirmatory factor analysis, correlation analysis were used for the analysis of the data. The proposed hypothetical model and the data obtained were analyzed quantitatively using Structural Equation Modeling (SEM). The findings indicated that work engagement has a positive impact on job performance and intention to leave while organizational identification only has a significant impact on job performance. The findings of the study also highlight that the relational psychological contracts have mediating effect on the relationship between work engagement, organizational identification and intention to leave. 


Key Words :Work Engagement, Organizational Identification, Affective Commitment, Job Performance, Intention to Leave, Psychological Contracts