Oral izotretinoin kullanan akne vulgaris hastalarında tat ve koku fonksiyonlarının araştırılması
Evaluation of taste and olfactory functions in acne vulgaris patients on isotretinoin
Yazar: MERVE KAYA
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE AKBAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Dermatoloji = Dermatology

Özet:
Amaç: Akne vulgaris (AV), derinin inflamasyon, bakteriyel kolonizasyon, 
hiperkeratinizasyon, artmış sebum üretimi ile seyreden bir hastalığıdır. Tedavide 
kullanılan sistemik ilaçlardan olan izotretinoinlerin yan etkileri arasında en çok 
mukokütanöz yan etkiler görülmektedir. Çalışmamızda oral ve nazal mukozadaki 
etkilerin olfaktör ve tat fonksiyonlarına etkisini incelemeyi amaçladık. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Deri ve Zührevi 
Hastalıkları polikliniğine başvuran 18 yaş üstü, bilinen bir nörolojik, psikiyatrik, 
endokrinolojik, kronik karaciğer hastalığı, renal yetmezlik ve üst solunum yolu 
hastalığı olmayan, sigara kullanımı olmayan 48 AV hastası dahil edildi. Hastalarda 
tedavi öncesi, tedavinin 3. ayında ve 6. ayında olmak üzere 3 farklı zamanda tat ve 
koku fonksiyonları ölçüldü.  
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 48 hastanın % 72,9'u (n=35) kadın, % 27,1'i 
(n=13) erkek idi. Hastaların yaşları 18-32 yıl (21,02±3,42) arasında değişiyordu. 
Ortalama vücut kitle indeksi 21,49± 2,52 (aralık 16,82-26,67) olarak bulundu. Tedavi 
süresince toplam 6 ayda alınan dozlar 0,4-0,74 mg/kg arasında değişiyordu 
(0,56±0,08). 
Sonuç: Akne vulgaris tanılı hastalarda izotretinoinin güvenli ve etkili bir tedavi 
yöntemi olduğu bilinse de tat ve koku fonksiyonları üzerindeki etkisi yeni 
araştırmalara açık bir alan olarak devam etmektedir. Kişilerin günlük hayatını 
etkileyen tat ve koku fonksiyonundaki değişimlerin ilaç öncesi hastalara bilgi 
verilmesi ve kontrol muayeneleri süresince sorgulanması hastaların yaşam kalitesi 
açısından anlamlı bir fark yaratabilecektir.

Abstract:
Objective: Acne vulgaris (AV) is a disease characterized by inflammation of the 
skin, bacterial colonization, hyperkeratinization, and increased sebum production. 
Among the side effects of isotretinoin, a systemic drug used in treatment, 
mucocutaneous side effects are the most common. In our study, we aimed to 
investigate the effects of oral and nasal mucosal involvement on olfactory and taste 
functions. 
Materials and Methods: The study included 48 AV patients over 18 years of age, 
without known neurological, psychiatric, endocrinological, chronic liver disease, 
renal failure, or upper respiratory tract disease, and non-smokers, who applied to the 
Dermatology and Venereal Diseases clinic of Ankara Bilkent City Hospital. Taste 
and smell functions were measured in patients at three different time points: before 
treatment, at the 3rd month of treatment, and at the 6th month of treatment. 
Results: Of the 48 patients included in the study, 72,9% (n=35) were female, and 
27,1% (n=13) were male. The ages of the patients ranged from 18 to 32 years 
(21,02±3,42). The mean body mass index was found to be 21.49±2.52 (range: 16,82
26,67). The doses taken during the 6-month treatment period ranged between 0,4
0,74 mg/kg (0,56±0,08). 
Conclusion: Although isotretinoin is known to be a safe and effective treatment 
method for patients diagnosed with acne vulgaris, its effect on taste and smell 
functions remains an area open to further research. Informing patients about changes 
in taste and smell functions before starting the medication and inquiring about these 
during follow-up visits could make a meaningful difference in patients' quality of 
life.