Tıp öğrencilerinde benlik saygısı ile yeme tutumu arasındaki ilişki
The relationship between self-esteem and eating attitudes in medical students
Yazar: NAZLI HACER KISA
Danışman: DOÇ. DR. COŞKUN ÖZTEKİN
Hitit Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Benlik saygısı = Self esteem ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Beslenme ve yeme bozuklukları = Feeding and eating disorders ; Yeme tutumu = Eating attitudes ; Öğrenciler-tıp = Students-medical

Özet:
Amaç: Yeme tutumu; kişilerin yeme ve beslenme ile ilgili duygularını, düşüncelerini ve davranışlarını oluşturan bir eğilimdir. Yemeye karşı olan tutum, kişinin normal veya anormal yeme davranışı sergilemesinde rol oynar. Yeme tutumu, devamlı tekrarlandığı takdirde yeme bozukluklarının oluşmasına sebep olabilen yeme davranışlarını içerir. Benlik saygısı; bireyin kendinin ve yeteneklerinin farkında olması, gücünün nelere yetip yetmediğini kavrayabildiği ve buna göre kendini kabullendiği, tüm bunlarla birlikte kendisiyle barış ve sevgi içinde olduğu duygularının tamamını bütünsel olarak ifade etmektedir. Düşük benlik saygısı yeme bozuklukları için önemli bir risk faktörü olarak kabul edilmektedir. İlerideki mesleki hayatlarında doktor adayları hastalarının sağlık durumları ve yaşam tarzlarını yönetecek olan kişilerdir. Bu çalışma ile de tıp fakültesi öğrencilerinde benlik saygısı ile yeme tutumu arasındaki ilişkiyi ortaya koyarak literatüre katkıda bulunmak amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Hitit Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde öğrenim görmekte olan Dönem 1, 2 ve 3 öğrencilerinden gönüllü olanlar dahil edilmiştir. Bu çalışma 01.10.2021- 01.01.2022 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Veri toplama araçları içinde; sosyo-demografik veri formu, 10 sorudan oluşan Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği ile 40 sorudan oluşan Yeme Tutum Testi mevcuttu. Tüm bu veri toplama araçları online uygulandı.
Bulgular: Anket araştırmasına toplam 313 tıp öğrencisi katılmıştır. Katılımcıların %57,5'i erkek, %42,5'i kadın olup yaş ortalaması yıl olarak 20,31 şeklindedir. Katılımcıların yeme tutumu testinden aldıkları puan ortalaması 17,61±14,73 olarak hesaplanırken, Rosenberg benlik saygısı testinden aldıkları puan ortalaması 2,07±1,83 olarak saptandı. Bu çalışmada yeme bozukluğu riski ile benlik saygısı arasında anlamlı bir ilişki saptanmıştır (P<0.001). Benlik saygısı düşük olan öğrencilerin yeme bozukluğu riski benlik saygısı yüksek olan öğrencilere göre daha fazla bulunmuştur. Kronik hastalık olup olmama durumuna göre yeme tutumu ölçek puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (P=0,009). Katılımcıların bulundukları sınıfa göre Rosenberg benlik saygısı ölçek puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (P=0,005). Yaş ile Rosenberg benlik saygısı ölçek puanları arasında pozitif yönde düşük düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=0,185 P=0,001). Benlik saygısı düşük düzeydeki öğrenciler ile benlik saygısı yüksek ve orta düzeydeki öğrencilerin yaşları istatistiksel olarak anlamlı farklı bulunmuştur (sırasıyla; P<0,001, P=0,004).
Sonuçlar: Bu çalışmada tıp öğrencilerinde benlik saygısı ile yeme tutumu arasında anlamlı bir ilişki saptandı. Benlik saygısı düştükçe yeme tutumunun anlamlı düzeyde kötüleştiği ve dolayısıyla düşük benlik saygısının yeme bozukluğu riskine yol açabileceği gösterildi. Yeme tutumu kötüleştikçe ölümcül sonuçlara varabilen yeme bozuklukları riski artabilir. Öğrencilerin belli aralıklarla yeme tutumlarının yanında yeme tutumlarıyla ilişkili olan benlik saygılarını da taramak faydalı olabilir. Böylelikle düşük benlik saygısı olan öğrenciler belirlenerek psikososyal destekler sağlanmasının önü açılabilir.
Anahtar Kelimeler: Benlik saygısı, yeme tutumu, yeme bozuklukları

Abstract:
Purpose: Eating attitude; it is a tendency that creates people's feelings, thoughts and behaviors about eating and nutrition. Attitude towards eating plays a role in whether a person exhibits normal or abnormal eating behavior. Eating attitude includes eating behaviors that can cause eating disorders if repeated. Self respect; The individual's being aware of himself and his abilities, being able to grasp what he is capable of and accepting himself accordingly, expresses all of his feelings holistically, along with all these, that he is in peace and love with himself. Low self-esteem is recognized as an important risk factor for eating disorders. In their future professional lives, doctor candidates are the people who will manage the health conditions and lifestyles of their patients. With this study, it was aimed to contribute to the literature by revealing the relationship between low self-esteem and eating attitudes in medical school students.
Materials and Methods: Volunteers from Term 1, 2 and 3 students studying at Hitit University Faculty of Medicine were included in the study. This study was carried out between 01.10.2021 and 01.01.2022. In data collection tools; sociodemographic data form, Rosenberg Self-Esteem Scale consisting of 10 questions and Eating Attitude Test consisting of 40 questions were available. All these data collection tools were applied online.
Results: A total of 313 medical students participated in the survey. 57.5% of the participants are men, 42.5% are women, and the average age is 20.31 years. While the mean score of the participants in the eating attitude test was calculated as 17.61±14.73, the mean score they got from the Rosenberg self-esteem test was determined as 2.07±1.83. In this study, a significant relationship was found between the risk of eating disorders and self-esteem (P<0.001).A statistically significant difference was found between the eating attitude scale scores according to the presence or absence of chronic disease (P=0.009). The distribution of self-esteem levels of the participants according to whether they have a chronic disease or not was statistically significantly different (P=0.036). A statistically significant difference was found between the Rosenberg self- esteem scale scores of the participants according to the class they were in (P=0.005). A statistically significant low-level positive correlation was found between age and Rosenberg self-esteem scale scores (r=0.185 P=0.001). The ages of students with low self-esteem and students with high and moderate self-esteem levels were found to be statistically different (P<0.001, P=0.004, respectively).
Conclusions: In this study, a significant relationship was found between self- esteem and eating attitude in medical students. It has been shown that as self-esteem decreases, eating attitudes deteriorate significantly and therefore low self-esteem may lead to the risk of eating disorders. Considering that the risk of eating disorders increases as the eating attitude worsens, it is very important to periodically screen the self-esteem levels and eating attitudes of medical students and to apply psychotherapies that increase their self-esteem when necessary.
Keywords: Self-esteem, eating attitude, eating disorders