Beyşehir Gölü havzasında noktasal ve noktasal olmayan kirletici kaynakların değerlendirilmesi
Evaluating of point and nonpoint source pollution in Beysehir Lake basin
Yazar: SERKAN HOŞAFCIOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BİLGEHAN NAS
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Beyşehir Gölü Havzası, İç Anadolu Bölgesi'nin en büyük kapalı havzası olan Konya Kapalı Havzası'nda yer almaktadır. Ülkemizin üçüncü büyük gölü olan Beyşehir Gölü, yüzey alanı bakımından içme suyu kalitesinde tatlı su taşıyan en büyük doğal göldür. Beyşehir Gölü havzası sahip olduğu ekolojik özellikleriyle uluslar arası öneme sahip bir sulak alandır. Beyşehir Gölü Havzası'nda Kızıldağ Milli Parkı ve Beyşehir Gölü Milli Parkı bulunmaktadır.Aşırı su kullanımı, su kalitesinin azalması ve kirliliği, kıyı kenar çizgisi tespiti ve üst ölçekli planların olumsuz etkileri, yönetim ve planlama sorunları havzadaki başlıca sorunlardır. Beyşehir Gölü; tarımsal sulama sularının, arıtılmamış evsel veendüstriyel atıksuların etkisi altındadır. Gölün trofik düzeyi, noktasal ve noktasal olmayan kirletici kaynaklarının etkisiyle olumsuz yönde değişmektedir.Çalışmada; gölü besleyen derelerden, 2005 ve 2006 yıllarının Haziran ve Ağustos aylarında numune alınarak; KOİ, BOİ5, AKM, TN, TP, NH4-N, NO3-N, alkalinite, sıcaklık, çözünmüş oksijen, pH, iletkenlik ve ağırmetal (Fe, Al, Cd, Cr, Cu, Ni, Pb ve Zn) analizleri yapılmıştır. 2006 yılında ise havza alanında faaliyet gösteren endüstrilerin deşarjlarından numune alınarak; pH, iletkenlik, KOİ, AKM, TN, TP, NH4-N ve ağırmetal (Al, Cd, Cr, Cu, Fe, Ni, Pb, Zn) parametreleri analiz edilmiştir. Havzadaki belediyelerin atıksu deşarj noktalarından 2006 yılının eylül ayında numuneler alınmış; KOİ, BOİ, AKM, TN, TP ve pH parametreleri analiz edilmiştir.Çalışmada, 30.08.2006 tarihli Landsat TM uydu görüntüsü ile ERDAS 8.5 yazılımı kullanılarak arazi sınıflaması yapılmıştır. CBS yazılımı olan ArcGIS 9.1 ile havzadaki numune alma noktaları uydu görüntüsü üzerinde değerlendirilmiştir.Gölü besleyen derelerin su kalitesi su kirliliği ve kontrolü yönetmeliği (SKKY) kıtaiçi su kaynaklarının kalite kriterlerine, endüstriyel atıksu deşarjları SKKY alıcı ortam deşarj standartlarına göre ve evsel atıksu deşarjları ise evsel nitelikli atıksuların alıcı ortam deşarj standartları ile karşılaştırılmıştır.Anahtar Kelimeler : Beyşehir Gölü Havza'sı, CBS, uzaktan algılama

Abstract:
Beyşehir Lake Basin which is located in Konya Closed Basin, is the largest closed basin of Central Anatolia. Beyşehir lake, the third biggest lake of our country; is the biggest lake of natural lake which contains quality as fresh water as drinking water. With its ecological characteristics, Beyşehir Lake Basin is a wetland which has international importance. Also Kızıldağ National Park and Beyşehir Lake National Park is located in Beyşehir Lake Basin.Rapid water consumption, decreasing of water quality, coastline and management and planning matters are leading some problems in the basin. Beyşehir Lake is under the influence of the amount of irrigation waters, discharging the non-treated domestic and industrial wastewaters. With the effect of point&non point pollutant sources, trophic level of lake is changing adversely.In this study; by getting samples from rivers which are feeding the lake in 2005-2006, COD, BOD5, SS, TN, TP, NH4-N, NO3-N, alkalinity, temperature, dissolved oxigen, pH, EC and heavy metals (Fe, Al, Cd, Cr, Cu, Ni, Pb ve Zn) analyses were carried out. In 2006 by getting samples from desharges as industries which are displaying activity in basin area, parameters of EC, COD, SS, TN, TP, NH4-N ve metals (Al, Cd, Cr, Cu, Fe, Ni, Pb, Zn) were analysed. In September 2006, samples were collected from desharge point of municipalities and parameters of COD, BOD, SS, TN, TP ve pH were analysed.In this study, by using 30.08.2006 dated Landsat TM satellite image and software of ERDAS 8.5 land cover classification was made. With the ArcGIS 9.0 which is software of GIS; points of collecting sample are annotated.Water qualty of the river feeding the lake is compard with the quality criteria of continental water source in Water Pollution and Control Regulations and industrial wastewater discharge is compared with discharge standarts of receiver media in Water Pollution and Control Regulations whereas domestic wastewater is compared with discharge standarts of receiver media having domestic quality.Key Words : Beyşehir Lake Basin,GIS, Remote sensing