Hemşirelerin bakım kavramına ilişkin metafor algıları ve bakım davranışları
Metaphor perceptions of nurses regarding care and care behaviors
Yazar: İMREN ALTIN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HÜSNA ÖZVEREN
Yozgat Bozok Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Hasta bakımı = Patient care ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Metafor = Metaphor ; Metaforik algı = Metaphorical image

Özet:
Bu araştırma hemşirelerin bakım kavramına ilişkin metafor algılarını ve bakım davranışlarını belirlemek amacıyla ile kesitsel ve tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini bir üniversite ve devlet hastanesi ile iki özel hastanede çalışan ve araştırmayı kabul eden 345 hemşire oluşturmuştur. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda hazırlanmış olan tanıtıcı özellikler formu, Bakım Davranış Ölçeği (BDÖ-24) ve metafor algılarını ölçmek için oluşturulan sorular kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı ve yüzdelik testleri, Mann Whitney U, Kruskall Wallis-H, Student t Testi, Anova, Fisher, Ki-kare testleri kullanılmıştır. Hemşirelerin BDÖ-24 toplam ölçek ve alt ölçek puanları incelendiğinde; ölçek genel toplam puanının 5,40±0,50, güvence alt ölçek puanının 5,43±0,57, bilgi ve beceri alt ölçek puanının 5,66±0,42, saygılı olma alt ölçek puanının 5,32±0,61 ve bağlılık alt ölçek puanının 5,21±0,66 olduğu belirlenmiştir ve en düşük puanı bağlılık alt ölçeğinden en yüksek puanı ise, bilgi ve beceri alt ölçek puanından aldıkları saptanmıştır. Hemşirelerin çalıştığı hastane, çalıştığı klinik, çalıştığı klinikteki konumu, hasta yatağı sayısı, bakıma ayrılan ortalama süre, hemşirelik mesleğini isteyerek seçme, bakımı hemşirenin rolleri arasında görme, bakım vermeyi hemşirenin birincil görevi olarak görme durumlarına göre bakım davranış ölçeği puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0,05). Hemşirelerin bakım kavramına ilişkin 132 metafor ürettikleri belirlenmiştir. Hemşirelerin "bakım" kavramına ilişkin oluşturdukları metaforlar 8 kategoride ele alınmıştır. Hemşirelerin en çok metafor üretikleri kategorilerin; çocuk, çiçek, temizlik, sevgi, ilaç, bebek ve toprak olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin bakım davranışlarının belirli aralıklarla yeniden değerlendirilmesi önerilir.
 Anahtar kelimeler: bakım, hemşirelik bakımı, bakım davranışı, bakım algısı, metafor

Abstract:
This research has been conducted in a cross-sectional and descriptive way for the purpose of determining the metaphor perceptions of nurses regarding care and care behaviors. The sample of the research is composed of 345 nurses who work in a university and state hospital alongside with two private hospitals and who accept taking part in the research. The data is collected by using the demographic characteristics form prepared in line with the literature by the researcher, Care Behavior Inventory-24 (CBI-24) and questions that are created to measure their metaphor perception. In the evaluation of the data, numerical and percentage tests, Mann Whitney U, Kruskall Wallis-H, Student T Test, Anova, Fisher, Chi Square tests are used. When the total CBI-24 scale and subscale scores of the nurses are analyzed, it has been determined that the total score of the scale was 5.40±0.50, the score of the security subscale was 5.43±0.57, the score of the information and skills subscale was 5.66±0.42, the score of the being respectful subscale was 5.32±0.61 and the score of the loyalty subscale was 5.21±0.66; and it got the lowest score from the loyalty subscale score and the highest score from the information and skills subscale score. A statistically significant difference was found between the score averages of care behavior scales according to the hospitals and clinics where the nurses worked, the status of the nurses at the clinics where they worked, the number of patient beds, average time spent for care, choosing the profession of nursery willingly, perceiving care among the roles of nurses, perceiving giving care as the primary duty of the nurse (p<0.05). It has been determined that the nurses developed 132 metaphors regarding the concept of care. The metaphors that the nurses created regarding the concept of "care" are evaluated in 8 categories. It has been determined that the highest number of categories in which the nurses created metaphors were child, flower, cleanliness, love, medicine, baby and soil. It is suggested to reevaluated periodically care behaviors of nurses.