Obezite ve vitamin D ilişkisinin incelenmesi
Analysis of the relationship between obesity and vitamin D
Yazar: SEVGİ NUR ALAKUŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA YÖNTEM ; YRD. DOÇ. DR. FATMA EMEL KOÇAK
Dumlupınar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Dünya Sağlık Örgütü (WHO)'nun tarifine göre, obezite vücutta aşırı ölçüde yağ dokusu bulunmasıdır. Gelişmiş ülkelerde olduğu kadar, gelişmekte olan ülkelerde de özellikle batılı yaşam tarzının yaygınlaşmasıyla obezite sıklığı hızla artmaktadır. D vitamini, kemik, barsak, böbrek, paratiroid bezleri üzerinde gösterdiği fizyolojik etkileriyle kalsiyum, fosfor metabolizmasını düzenleyen yağda eriyen bir vitamindir. Günümüzde, D vitamini eksikliği oldukça yaygındır. Yapılan çalışmalarda, obez bireylerde vitamin D eksikliğinin daha sık görüldüğü bildirilmiştir. Bizde buradan yola çıkarak, Vücut Kitle İndeksi(VKİ) ile 25-hidroksivitamin D (25(OH)D) arasındaki ilişkiyi inceledik. Dumlupınar Üniversitesi Evliya Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Aralık 2013 ve Şubat 2014 tarihleri arasında yaptığımız çalışmaya, tamamı Kütahya'da yaşayan 259 gönüllü katılımcı alındı ve katılımcıların tümü kadındı. Çalışma grubumuz vücut kitle indeksi değerlerine göre obez ve obez olmayan (kontrol) olmak üzere iki gruba ayrıldı. Katılımcıların hiçbiri herhangi bir D vitamini, kalsiyum, D vitamini+kalsiyum veya multivitamin desteği almıyorlardı. Çalışma grubumuzun yaş sınırları, menopoz öncesi ve menopoz dönemindeydi. Obezite grubu, VKİ 30 kg / m2 üzerinde olan 127 katılımcıdan ve obez olmayan kontrol grubu VKİ 25 kg / m2 olan 132 katılımcıdan oluştu. Serum total 25(OH)D (25(OH)D2 ve 25(OH)D3 toplamı) ve serum intakt parathormon (iPTH) düzeyleri ölçüldü. Elde edilen sonuçlara göre, her iki grupta serum 25(OH)D düzeylerinin % 64.9'ü eksik, % 30.9'u yetersiz ve % 4.2'ü yeterli sınırlardaydı. 25(OH)D eksikliği, obez olmayan gruba (% 51.5, n = 68) göre, obez grupta daha yüksekti (% 78.7, n = 100). Her iki grubumuza ait serum iPTH düzeylerinin % 6.9'u referans aralığının altında, % 64.9'u referans aralığında, % 38.2'si referans aralığının üzerindeydi. Ancak, obez grupta serum iPTH düzeyleri (% 370, n = 47).  obez olmayan gruba (19.7, n = 26) göre daha üst referans aralığında bulundu İstatistiki olarak yapmış olduğumuz analizlerde;  kontrol grubu ve obezite grubuna ait 25(OH)D ve iPTH değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulundu (p < 0.001). Yine VKİ ve iPTH düzeyleri arasında pozitif korelasyon (r = 0.336; p < 0,001) , serum 25(OH)D düzeyleri ve VKİ arasında (r = -0.295; p < 0.001), katılımcıların yaşı ve serum 25(OH)D düzeyleri arasında ( r = - 0.681; p < 0.001) negatif korelasyon olduğu tespit edildi.
Anahtar Kelimeler: 25-Hidroksi vitamin D, obezite, intact paratiroit hormon, vücut kitle indeksi.

Abstract:
According to the definition of World Health Organization (WHO), obesity is the excessive accumulation of fat tissue in the body. İn developed countries, as well as in already developing countries, especialy due to the expansion of the western lifestyle, the prevalence of obesity is increasing at high rates. Vitamin D and its physiological effects on bone, intestine, kidney and the parathyroid glands in which is a fat-soluble vitamin which regulates the phosphorus metabolism. At present, vitamin D deficiency is quite common. In studies, on obese individuals reported that vitamin D deficiency is more common. In our study here, we investigated the relationship between Body Mass Index (BMI) and 25-hydroxyvitamin D (25(OH)D). In this study, conducted at Evliya Çelebi Dumlupınar University Training and Research Hospital between December 2013 and February 2014, the 259 volunteers enrolled were living in Kütahya and all of the participants were women. Our working group was divided into two groups considering the body mass index in obese and non-obese (control). None of the participants were taking any vitamin D, calcium, vitamin D + calcium supplements or multivitamins. Our age limits were between premenopausal and menopausal period. Obesity group which it is BMI was above 30 kg / m2 was formed with 127 participants and non-obese control group which it is BMI was above 25 kg / m2 was composed of 132 participants. Serum total 25(OH)D (25(OH)D2 + 25(OH)D3 in total) and serum intact parathyroid hormone (iPTH) levels were measured. According to the obtained results, in both groups, serum 25(OH)D level of 64.9% were determined deficienct and 30.9% were insufficient and 4.2% was at the limit. Deficiency of 25 (OH) D compared to non-obese group (51.5%, n = 68) was higher in the obese group (78.7%, n = 100). 6.9% of both serum iPTH levels of our groups were below the referencerange, 64.9% of it was at the reference range and 38.2% of it was above the reference range. However, serum iPTH levels of the obese group, (370%, n = 47) compared to non-obese group (7.19, n = 26), was found in the upper reference range. Statistically significant differences was found between 25(OH)D and iPTH levels of the control group and obesity group (p < 0.001). Similarly, positive correlation was found between BMI and iPTH levels (r = 0.336; p < 0.001), serum 25 (OH) D levels and BMI (r = -0295; p <0.001) and between age of the participants and of serum 25 (OH) D levels (r = - 0.681; p <0.001).
Key Words: 25-Hydroxyvitamin D, obesıty, intact parathyroid hormone, body mass index.