Döviz kuru politikası ve Türkiye'de yaşanan Şubat/2001 ekonomik krizindeki rolü /
Yazar: YUSUF CANTÜRK
Danışman: PROF. DR. AHMET AKSOY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Döviz = Foreign exchange ; Döviz kuru politikaları = Exchange rate policies ; Döviz kuru riski = Exchange rate risk ; Ekonomik kriz = Economic crisis ; Ekonomik kriz Şubat 2001 = Economical crisis February 2001

Özet:
ÖZET Türk ekonomisinde, yaklaşık son 20-25 yıldır görülen yüksek enflasyon, kamu açıkları, iç ve dış borç miktarlarındaki artışlara paralel olarak, çeşitli dönemlerde ciddi ekonomik krizler yaşanmıştır. Bu krizlerden çıkmak üzere de çeşitli istikrar tedbirleri ve yapısal değişim programları uygulama alanına konulmuştur. 1999 yılında, Türk Ekonomisinde hüküm süren yüksek enflasyonla mücadele edilmesi, mali hesapların ve finans piyasalarının güçlendirilmesi, büyümenin istikrarlı bir temele oturtulması ve Avrupa Birliğine yaklaşmayı da kolaylaştırmak üzere IMF ile stand-by anlaşması yapılmıştır. Bu anlaşmada 2000-2002 döneminde uygulanacak makro ekonomik politikalar çerçevesi çizilmiştir. Bu program, döviz bazlı bir istikrar programı olup, üç yıllık bir sürede enflasyonu düşürmeyi hedeflemektedir. Bu çerçevede 2000 yılında enflasyonun %20-25'e düşürülmesi planlanmış, 2000 yılının başından itibaren gerçekçi döviz kuru bırakılarak ucuz döviz kuru politikasına geçilmiş ve döviz kurunun ne olacağı yıl sonuna kadar Merkez Bankası tarafından günlük olarak ilan edilmiştir. İlan edilen döviz kurlarına göre yıl sonuna kadar TL'nin %20 değer kaybedeceği bildirilmiş olmaktadır. Ancak herşey planlandığı gibi gelişmemiştir. Enflasyon beklenen oranların çok üstünde gerçekleşmiş, TL Dolara karşı %20 civarında aşırı değerlenmiş, bankaların açık pozisyonları artmış ve bu pozisyonlarını kapatmak için dövize yönelmişler, dış ticaret açığı artmış ve ülke, kriz ortamına girmiştir. Bu tezde döviz kuru politikaları hakkında genel bir bilgi verilmiş ve Türkiye'de yaşanan Şubat/2001 krizinden önce uygulanan döviz kuru politikası üzerinde durularak, döviz kuru politikasının seçimi ve uygulama hataları üzerinde durulmuştur.

Abstract:
ABSTRACT As a parallel to the increases in the inner and the outer debts, public expenditures and the high inflation for 20-25 years, very high crisis were lived in Turkish economy. For getting out of these crises some stabilization steps and structural variation programs were executed. In 1999, a stand-by pact was done with the IMF (International Money Fone) for struggling the high inflation, making the financial account and financial markets strong and stabilization of the developing and coming near to the EU (European Union). In this pact, macroeconomic politicity frames were drawn will be executed in 2000-2002. This program is a foreign exchange dependent and its target is decreasing the inflation in 3 years. In this frame, in the 2000, decreasing the inflation ratio to %20-25 is planned and at the beginning of the 2000 the real foreign exchange was abandoned and the chipper foreign exchange politicity was executed. According to the decelerated foreign exchanges, approximately percent 20 ratios the value loses in TL will be reasonable, at the end of the year. But, nothing is growed that was planned. The inflation was over the planned, the TL was earned high value against to the USD and etc. Because of these reasons, the Turkish economy was oriented to the crisis. In this thesis, some information about the foreign exchanges was given and the foreign exchanges politicises which were lived before the February/2001 crisis are studied and the chosen of the foreign exchange politicity and application faults were studied. II