Lütfullah el-Erzurûmî'nin "Şerhu Lâmiyyeti'l-acem" adlı eserinin tahkiki
Lütfullah el-Erzurûmî's "Şerhu Lâmiyyeti'l-acem" and its contribution to the Arabic language - critical edition
Yazar: YAHIA ALCHIKH
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜCAHİT ELHUT
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Son yıllarda İslam âleminde ilmi araştırmalar alanında tahkikli/incelemeli eser neşir türünün yaygınlaştığını görmekteyiz. Zira İslam âlemindeki ilmi birikimin çoğu el yazmaları halinde kütüphane raflarında araştırmacıları beklemektedir. Bugün ekseriyeti İslam âleminde olmak üzere tefsir, hadis, fıkıh, kelam, tasavvuf, İslam tarihi gibi birbirinden farklı alanlarda Müslüman âlimler tarafından mum ışığında yazılan binlerce kıymetli eser bulunmaktadır. Bunların tahkik edilerek ilim camiasına sunulması günümüz araştırmacılarının en temel görevidir.
	Bu önemli çalışmalardan biri de LÜTFULLAH EL-ERZURÛMÎ'NİN "Şerhu Lâmiyyeti'l-Acem" adlı eseridir. Bu eserde Arap edebiyatına dair telif edildiği 59 beyitlik, son derece lüğavi bir biçimde ele alınmıştır. Eserde alanında çok iyi derece incelenmiştir. Biz de müellif ve dilbilimi hakkında kısa araştırma yaptıktan sonra "Şerhu Lâmiyyeti'l-Acem" isimli eserini tahkik ederek çalışmaya karar verdik.
	Birinci bölümde Lütfullah El-Erzurûmî'nin hayatı, eserleri, hocaları tanıtılarak tezimizin konusunu teşkil eden ilgili eserinin konusu ve eserde takip edilen yöntem kısa bir şekilde hakkında bilgi verilecektir.
  	 İkinci bölümde ise "Şerhu Lâmiyyeti'l-Acem" adlı Eserin Tahkiki/edisyon kritiği yapılacaktır.

Abstract:
In terms of being the language of the religion of Islam, Arabic is not only the
language of the Arabs, but the language of all Muslims. For this reason, when Muslim
scholars are examined, it is seen that they serve this language even though their
languages and sects are different. One of the Ottoman scholars, Lutfullah al-Erzurumi,
is one of the scholars who serve this language. This scholar has book copyrights in
Arabic, Turkish and Persian languages in many fields of Islamic sciences. Erzurumî
has not only been limited to language rules, but also worked at the level of literature
with his service to the Arabic language and his efforts in this field. One of them is
Lamiyetu'l-Acem, which belongs to Tugrai, which he commented on manners and
morals. Al-Ukberi, es-Safedi etc. of this book. There are many annotations such as in
this commentary he made, Erzurumî brought new meanings and perspectives to the
book with his dominance and skill in the language. In this research, the book in
question "Şerhu Lamiyeti'-acem bi elfâzin azibe kalîle ve meânin nâdira celîle" was
examined. Our study consists of an introduction and two parts. In the first part, there
is theoretical information about the author, the work and its content, while in the
second part, the manuscript is examined. In the conclusion part, the important results
obtained in the study such as the value of the manuscript, the separation of the
commentary from the others with the poor instructions it contains about the couplets
are presented.
2023, Pages: 110
Keywords: Lutfullah Erzurumî, Arabic Literature, Lâmiyetu'l-acem, et-Tuğrâî,
Şerhu'l-lâmiye.