Deneysel diyabet oluşturulmuş sıçanlarda quercetin'in antioksidan sistem ve bazı kan parametreleri üzerine etkisi
The effects of quercetin on antioxidant system and some blood parameters at experimental diabetic rats
Yazar: GÖKMEN KILINÇARSLAN
Danışman: PROF. NURCAN DÖNMEZ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Fizyoloji = Physiology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-deneysel = Diabetes mellitus-experimental ; Kan parametreleri = Blood parameters ; Kuersetin = Quercetin ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Bu çalışmada streptozotosin (STZ) ile deneysel diyabet oluşturulan sıçanlarda quercetin uygulamasının antioksidan sistem ve bazı kan parametreleri üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Çalışmada canlı ağırlıkları birbirine yakın 32 adet yetişkin erkek Wistar Albino sıçan kullanıldı. Denemede kullanılan hayvanlar Kontrol (K), Diyabet (D), Quercetin (Q) ve Diyabet + Quercetin (DQ) olmak üzere 4 eşit gruba ayrıldı. Bütün gruplar deneme boyunca standart sıçan yemi ile beslendi. Kontrol grubunda yer alan sıçanlara herhangi bir uygulama yapılmadı, D ve DQ gruplarına ise 60 mg/kg STZ intraperitoneal enjeksiyonla tek doz olarak uygulandı. Q ve DQ grubuna (diyabet oluştuktan sonra) ise 15 mg/kg canlı ağırlık/gün quercetin intraperitonal olarak çalışma boyunca enjekte edildi. Deneme diyabet oluştuktan sonra 4 hafta sürdürüldü. 
Araştırmada deneme sonunda gruplardaki deneklerden alınan kan örneklerinde SOD, MDA, GSH, insülin, glikoz, ALT ve AST düzeyleri belirlendi. MDA düzeyinin diyabet oluşturulan sıçanlarda diğer üç gruba göre önemli (p<0.05) oranda arttığı belirlendi. Quercetin uygulanan grupta belirlenen MDA düzeyi kontrole benzerken, diyabet oluşturulduktan sonra quercetin takviyesi yapılan DQ grubunda ise MDA düzeyinin D grubuna göre önemli oranda düşük olduğu, K ve Q gruplarından elde edilen düzeylere ise yaklaştığı gözlendi (p<0.05). D grubunda serum glikoz, ALT ve AST düzeyleri diğer üç gruba (K, Q ve DQ) göre anlamlı bir şekilde yüksek iken insülin düzeyi ise belirgin bir şekilde düşük olarak belirlendi (p<0.05). Buna karşın sadece Q grubundan elde edilen veriler ile K grubu verilerinin benzer olduğu, DQ grubundan da elde edilen bu verilerin de K ve Q grubuna benzer olduğu gözlendi.
Sonuç olarak, STZ ile deneysel diyabet oluşturulan sıçanlarda diyabetin bakılan parametreler açısından olumsuz etkilerinin görüldüğü bu çalışmada, etkin bir antioksidan olan quercetinin uygulamasının sağlıklı sıçanlarda olumsuz etki oluşturmamasının yanı sıra diyabetlilerde meydana gelen bu olumsuz etkileri hafifletmesi bakımından dikkate değer görünmektedir.

Anahtar Sözcükler: Antioksidanlar; Diabetes Mellitus; Quercetin

Abstract:
The aim of this study is to analyze the effects of quercetin on antioxidant system and liver enzymes at experimental diabetes rats with streptozotocin (STZ).
In this study, 32 adult male wistar albino rats, whose weights were similar to each other, were used. Experimental animals were divided into four equal groups as Control (K), Diabetes (D), Quercetin (Q) and Diabetes+Quercetin (DQ). All groups were fed with the standard rat food during the test. It has no application to the rats in the control group, but 60 mg/kg STZ intraperitoneally were injected to the D and DQ groups as a single dose.  Quercetin (15 mg/kg,  live weight/day) were intraperitonally injected to the Q and DQ groups (after diabetes had happened). The test continued four weeks after diabetes.
The levels of SOD, MDA, GSH, insulin, glucose, ALT and AST determined in blood samples that were taken from experimental rats at the end of the study. It was found that MDA level had increased significantly (p<0.05) in diabetes rats when compared with other three groups. The MDA level in quercetin treated group was similar to control, but it was observed that in DQ group, which was treated with quercetin after diabetes, MDA level was significantly lower than group D and it was very close to the levels of group K and group Q (p<0.05). The serum glucose, ALT and AST levels in D group were significantly higher than other 3 groups (K, Q, DQ) but insulin level was considerably low (p<0.05). On the other hand the obtained data from group Q and group K were similar. Also it was found that datas from group K and group Q were similar.
As a result, it was found that in experimental diabetic rats with STZ, diabetes had negative effects on observed parameters. Also quercetin treatment which was an effective antioxidant did not have a negative effect on healthy rats, but it shows remarkable in terms of mitigating the negative effects on diabetic rats.

Key Words: Antioxidants; Diabetes Mellitus; Quercetin