İlkokul matematik dersi öğretim programında önerilen ölçme değerlendirme araçlarına ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşleri (Afyonkarahisar il örneklemi)
Primary school teachers' views on the measurement-evaluation tools recommended in primary school mathematics curriculum (Afyonkarahisar province sample)
Yazar: ABDULLAH DAİ
Danışman: PROF. DR. MURAT PEKER
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Afyonkarahisar = Afyonkarahisar ; Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Ölçme araçları = Measurement tools ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu çalışmada ilkokul matematik dersi öğretim programlarında önerilen ölçme değerlendirme araçlarına ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşleri araştırılmıştır. Bu amaca yönelik olarak genel tarama (survey) yönteminden yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Afyonkarahisar il merkezindeki ilkokullarda görev yapan 251 sınıf öğretmeni oluşturmuştur. Çalışmada veri toplama aracı olarak 3 farklı görüş anketi kullanılmıştır. Görüş anketlerinin ilki, yenilenen ilkokul matematik dersi öğretim programlarındaki ölçme araçları hakkında sınıf öğretmeni görüş anketi, ikincisi yenilenen ilkokul matematik dersi öğretim programlarındaki ölçme araçlarını uygulatma sıklığı hakkında sınıf öğretmeni görüş anketi, üçüncüsü ise sınıf öğretmenlerinin matematik dersinde öğrencileri değerlendirmede kullandıkları değerlendirme araçları hakkındaki görüş anketidir. Verilerin analizinde, görüşlerin belirlenmesine yönelik olarak betimsel istatistik kullanılmıştır. Cinsiyet, hizmet süresi, mezun olunan fakülte, mezun olunan program değişkenlerine göre farklılıkların analizinde bağımsız örneklemler için t-testi kullanılmıştır.
Çalışmada ulaşılan bulgulara göre şu sonuçlara ulaşılmıştır: Sınıf öğretmenlerinin 2005-2018 arası ilkokul matematik dersi öğretim programlarında yer alan ölçme araçları hakkındaki bilgi düzeyleri ile ilgili görüşleri genel olarak çok iyi düzeydedir. Bununla birlikte ölçme araçları içerisinde yapılandırıcı grid ve tanılayıcı dallanmış ağaç yönteminin diğerlerine göre az bilinen yöntem olduğu belirlenmiştir. Cinsiyet değişkenine göre bilgi düzeylerinde kısmen anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Bu farklılıklar, açık uçlu soru, boşluk doldurma, eşleştirme ve essay tipi klasik yazılı sorularda kadın öğretmenler lehinedir. Hizmet süresi faktörüne göre bilgi düzeylerinde kısmen anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Bu farklılıklar, açık uçlu sorular, çoktan seçmeli sorular, eşleştirme soruları, rubric (dereceli puanlama anahtarı), tanılayıcı dallanmış ağaç ve matematik tutum ölçeği araçlarında olup hizmet süresi az olan öğretmenler lehinedir. Mezun olunan fakülte değişkenine göre doğru yanlış soruları ve problem çözme için değerlendirme ölçeği aracında eğitim fakültesi mezunu olmayan sınıf öğretmenleri lehine anlamlı farklılık bulunmuştur. Mezun olunan programa göre ise kısa cevaplı sorular ve problem çözme için değerlendirme ölçeği aracında sınıf öğretmenliği programı dışındaki bölümlerden mezun sınıf öğretmenleri lehine anlamlı farklılık bulunmuştur. Çalışma sonuçlarına göre sınıf öğretmenlerinin 2005-2018 arası ilkokul matematik dersi öğretim programlarında yer alan ölçme araçlarından, doğru-yanlış, boşluk doldurma, çoktan seçmeli ve eşleştirme sorularını her zaman, açık uçlu, kısa cevaplı sorular, ürün dosyası (portfolyo), akran değerlendirme ve essay tipi klasik yazılı sorularını çoğu kez, matematik günlüğü, kontrol listesi, grup değerlendirme formu ve tanılayıcı dallanmış ağacı kısmen, yapılandırılmış grid sorularını ise nadiren uygulattıkları tespit edilmiştir. Cinsiyet, mezun olunan fakülte ve program değişkenine göre sınıf öğretmenlerinin ölçme araçlarını uygulatma sıklıklarında anlamlı bir fark bulunmazken, hizmet süresi faktörüne göre portfolyo aracında hizmet süresi az olan öğretmenler lehine anlamlı farklılık bulunmuştur. Araştırma sonuçlarına göre sınıf öğretmenlerinin 2005-2018 arası ilkokul matematik dersi öğretim programlarında yer alan değerlendirme araçlarından tanılayıcı dallanmış ağacı kısmen, diğerlerini çoğu kez kullandıkları görülmüştür. Cinsiyet faktörüne göre tanılayıcı dallanmış ağaç yönteminin kullanılma sıklığı konusunda erkek sınıf öğretmenleri lehine anlamlı bir farklılık elde edilirken; hizmet süresi, mezun olunan fakülte ve mezun olunan program değişkenlerine göre farklılık bulunmamıştır.
Anahtar Kelimeler: Matematik dersi, öğretim programı, ölçme ve değerlendirme araçları, ilkokul, sınıf öğretmenleri görüşleri.

Abstract:
In this study, primary school teachers' views about measure and assessment tools proposed in the primary school mathematics curriculum were investigated. For this purpose, the survey method was used. The study group consisted of 251 primary school teachers working in primary schools in Afyonkarahisar city center. In the study, 3 questionnaires were used as data collection tool. The first of the questionnaires is the primary school teacher questionnaire about the measurement tools in the renewed primary school mathematics program, the second one is the primary school teacher questionnaire about the frequency of applying the measurement tools in the primary school mathematics programs, and the third one is the questionnaire about the assessment tools used by the primary school teachers in assessing the students in the mathematics lesson. In the analyze of the data, descriptive statistics were used to determine their views. The t-test was used for independent samples in the analysis of the differences according to gender, seniority, graduated faculty and graduated program variables.
According to the findings of the study, the following results were achieved: primary school teachers views on the level of knowledge about measure tools in primary school mathematics education programs in 2005-2018 are generally very good. However, it was determined that structural communication grid and diagnostic tree method is less known method among the measurement tools compared to other methods. There was a significant difference in knowledge levels depend on gender variable. These difference are in favor of female teachers in open-ended questions, gap-filling, matching and classical (essay) questions. Significant difference in knowledge levels were determined depend on the seniority. These differences are favor of the teachers with open-ended questions, multiple choice questions, matching questions, rubric, diagnostic tree and math attitude scale tools. Depend on the graduated faculty variable, there is a significant difference in favor of right-to-wrong questions and in the assessment scale tool for problem solving in favor of teachers who was non-graduated from faculty of education. Depending on the graduated program, short answer questions and assessment tool for problem solving were found to be significantly different in favor graduated primary teachers from the departments other than primary school teaching program. According to the results of the study, it was found that the primary school teachers always applied right-to-wrong questions, gap filling, multiple choice questions and matching questions, frequently applied open-ended questions, short-answer questions, portfolio, peer assessment and classical (essay type) questions, partially applied math diary, checklist, group assessment form and diagnostic tree, rarely applied structural communication grid method, among the measurement tools included in the primary school mathematics curriculum between 2015-2018. While there was no significant difference in the frequency of the measurement tools of the primary school teachers depend on the gender, graduated faculty and program variable, a significant difference was found in favor of less experienced teachers in terms of seniority factor in the portfolio tool. According to the results of the research, it was observed that the primary school teachers applied the assessment tools in the 2005-2018 primary school mathematics curriculum. In addition , the lowest frequency of assessment tool is the  recognition of the diagnostic tree method. While a significant difference was obtained in favor of male primary school teachers in terms of the implementation of diagnostic tree method depending on gender factor; there were no differences in terms of seniority, graduated faculty and graduated program variables.
Keywords: Mathematics, math program, measure and assessment tools, primary, primary school teachers' views.