Ekonomik kalkınmayı etkileyen sosyo-ekonomik faktörlerin mekânsal analizi: Avrasya örneği
Spatial analysis of the socio-economic factors affecting economic development: Eurasia example
Yazar: YASİN KARAMAN
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN KILIÇ
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik kalkınma = Economic development ; Mekansal analiz = Spatial analysis ; Sosyoekonomik faktörler = Socio-economic factors

Özet:
Sosyo-ekonomik faktörler ülkelerin milli gelir, eğitim, sağlık, kişisel özgürlük, girişimcilik, güvenlik, sosyal sermaye, işsizlik gibi birçok unsurunu kapsamaktadır. Toplumsal yapının en önemli unsurları olan bu değişkenler, insanların ihtiyaçlarını ne ölçüde karşılayabildiklerini ortaya koymaktadır. Kalkınma çabasındaki ülkelerin performanslarının değerlendirilmesinde bu sosyo-ekonomik faktörlerin iyi okunarak analiz edilmesi gerekmektedir.
        	Ekonomik kalkınma incelenirken, toplumu etkileyen tüm faktörler birlikte dikkate alınmalıdır. Dolayısıyla ülkelerin sahip olduğu sosyo-ekonomik faktörlerin ekonomik kalkınma düzeylerine etkisi bütüncül yaklaşımı gerekli kılmaktadır. Söz konusu yaklaşım, faktörler arasındaki ilişkileri tek taraflı incelemeyi reddederek çok yönlü etkileşimlerini esas alır. 
           Sosyo-ekonomik faktörler mekânsal etkiyle değişime uğramakta ve coğrafi yakınlıkları olan bölgeleri etkilemektedir. Etkinin derecesi mekânsal bağımlılığa göre farklılaşırken ülkelerin ekonomik kalkınma düzeyleri bundan etkilenmektedir.
Bu çalışma, geniş bir coğrafyada yer alan Avrasya ülkelerine yönelik olarak yapılmıştır. Elde edilen sonuca göre kullanılan sosyo-ekonomik faktörlerin pozitif ve negatif kümelenmeleri, kalkınma göstergesi olarak belirlenen kişi başına düşen milli gelir ile örtüşmektedir. Bu örtüşme, kalkınma hedeflerinin gerçekleşmesi için sosyo-ekonomik faktörlerin iyileştirilmesi gerektiğini göstermektedir.  

Anahtar Kelimeler: Ekonomik Kalkınma, Sosyo-Ekonomik Faktörler, Bütüncül Yaklaşım, ESDA, LISA, Mekânsal Otokorelasyon.

Abstract:
Socio economic factors include many factors such as national income, education, health, personal liberty, entrepreneurship, securtiy, social capital, unemployment of countries. These variables the most important elements of the social structure reveals what extent they can meet people's needs. These socio economic factors need to be well read and analyzed in assessing the performance of countries in development efforts.
When examining economic development, all factors affecting the community should be considered together. Therefore, the impact of socio economic factors of countries on the economic development levels necessitate integrated approach. The approach in question, rejecting the uniletarel review of relations between the factors is based on the multi faceted interaction.
Socio economic factors are subject to change with the spatial impact and influence the geographical proximity of regions. While the degree of effect differenciates by spatial dependency, economic development levels of countries are affected.
This study has been done for Eurasian countries which locate in a wide geography. According to result, the clusters of positive and negative socio economic factors that are used as indepent variables, has been consistent with GDP per person determinated as development indicator. This consistency denotes the need to improve the socio economic factors for the achievement of development goals.

Key words: Economic Development, Socio Economic Factors, İntegrated Approach, ESDA, LISA, Spatial Autocorrelation.