Türkiye'deki halka açık aile işletmelerinin sermaye yapılarını etkileyen faktörler: BIST sınai endeksi örneği
The factors that affect the capital structures of the publicly traded family businesses in Turkey: ISE industrial index sample
Yazar: AYŞEGÜL ERTUĞRUL AYRANCI
Danışman: PROF. DR. MURAT KIYILAR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Finans Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aile işletmeleri = Family enterprises ; Dış borçlanma = External borrowing ; Halka açık ortaklıklar = Public held companies ; Optimal sermaye yapısı = Optimal capital structure ; Sermaye yapısı = Capital structure ; Öz sermaye = Equity capital

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ülkemizdeki aile işletmelerinin sermaye yapıları ile bu yapıları etkileyen çeşitli unsurları, uygulamalı bir biçimde ortaya çıkarmaktır. Amaca yönelik olarak Borsa İstanbul Sınai Endeksi'nde yer alan aile işletmelerinin çeşitli verileri toplanmıştır. Toplanan veriler; likidite, borç maliyeti, karlılık, vergi uygulamaları, varlık yapısı, borç dışı vergi kalkanı, büyüme oranı, operasyonel değişkenlik ve işletme büyüklüğü gibi finansal nitelikli değişkenlere aittir. Diğer taraftan literatürde aile işletmelerinin, birtakım konular açısından kendilerine özgü nitelikler taşıdıkları savunulmaktadır. Bu doğrultuda, işletmelerin kurumsallaşma ve temsilcilik konularına yönelik bazı değişkenler oluşturulmuş ve bu değişkenler hakkındaki veriler elde edilmiştir. Sonuç itibariyle sermaye yapısını etkileyeceği düşünülen toplam 15 adet finansal ve dört adet yönetsel nitelikli değişken için ilgili veriler toplanmıştır. Sermaye yapısı, finansal kaldıraç şeklinde düşünülmüş ve finansal borçların özsermayeye oranı biçiminde değerlendirilmiştir. Toplam 19 değişkenin, finansal kaldıraç üzerindeki etkilerini incelemek için 2011-2015 dönemini kapsayan bir panel veri analizi gerçekleştirilmiştir. 
      Katılımcı aile işletmeleri genellikle özsermaye finansmanını tercih ederlerken; negatif özsermayeli işletmelerin varlığından ötürü, kaldıraçları negatif olan katılımcılar da bulunmaktadır. Nihai sonuca göre %5 anlam düzeyinde 19 değişkenin beş tanesi (aktif büyüklüğü, özsermaye karlılığı, borç maliyeti, satış büyüme oranı ile yönetim kurulunda profesyonellik derecesi), finansal kaldıracı etkilerken; %10 anlam düzeyinde, bu beş değişkene iki değişken (aktif karlılığı ile tepe yöneticisinin yönetici-hissedarlık ayrışma derecesi) daha katılmaktadır. Çalışma, sadece aile işletmeleri literatürüne bir katkı olmakla kalmayıp; nadir olarak ele alınan aile işletmelerinin finansmanı konusuna da ışık tutmayı amaçlamıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to uncover the capital structures of the family businesses and some of the facts that affect these structures in Turkey in an empirical way. Some of the data of the family businesses in Borsa İstanbul Industrial Index were gathered towards the purpose. The gathered data belong to such financial variables as liquidity, cost of debt, profitability, tax applications, asset structure, non-debt tax shield, growth rate, operational volatility and business size. On the other hand, family businesses are posited to carry specific features in terms of some subjects in the literature. Accordingly, some variables towards the businesses' institutionalization and agency subjects were formed and data about these variables were obtained. As a result, relevant data for a total of 15 financial and 4 managerial variables, which were considered to affect capital structure, were gathered. The capital structure was considered as the financial leverage and was assessed as the ratio of financial debts to equity. A panel data analysis that involved 2011-2015 period was performed in order to investigate the effects of the total of 19 variables on the financial leverage. 
      While the family businesses included in the study prefer equity financing generally, there are also some family firms with negative leverages due to with negative equity. According to the final result; while five of the 19 variables (asset size, equity profitability, cost of debt, sales growth rate and professionalization degree in management board) affect the financial leverage at 5% significance level; two more variables (asset profitability and the top manager's, manager-shareholder distinction degree) are added to these five variables at 10% significance level. The study is not only a contribution to the family business literature; it also aims to shed light on the rarely considered subject of family businesses' finance.