Dipsiz-Çine çayı (Muğla, Aydın)'ndan alınan su, sediment ve Unio crassus (Bivalvia: Unionidae) örneklerinde ağır metal miktarlarının araştırılması
Examination of the heavy metal levels in water, sediment and Unio crassus (Bivalvia: Unionidae) samples taken from Dipsiz-Çine stream (Muğla, Aydin)
Yazar: ÖZGEN YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MURAT BARLAS
Muğla Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Bölümü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology

Özet:
Bu çalışma, Muğla ve Aydın illeri içinde yer alan Dipsiz-Çine Çayı üzerinde belirlenen 6 istasyonda, Mart 2010 ile Ekim 2010 tarihleri arasında yürütülmüştür. Bu akarsuda, Unionidae familyasına ait bir tür olan Unio crassus'un varlığı, istasyonlar bazında tespit edilmiştir.Suyun fiziko-kimyasal analizi, tatlı su midye bireyleri için belirlenen istasyonlardan mevsimlik ve aylık numuneler alınarak yapılmıştır. Bu amaçla amonyum, nitrit ve nitrat azotu, orto-fosfat fosforu ve organik kirlilik parametreleri ölçülmüş ve değerlendirilmiştir.Su, sediment ve Unio crassus bireylerinin ayak, manto ve solungaçlarındaki ağır metal birikiminin belirlenmesi amacıyla, su ve sediment için tüm istasyonlardan ve midye dokuları için iki istasyondan bir kez numuneler alınarak bunlarda bulunan, toksik etkiye sahip Al, As, Cd, Cr, Cu, Fe, Hg, Mn, Ni, Pb, Se ve Zn ağır metallerinin seviyeleri araştırılmıştır.Suyun fiziko-kimyasal analizi için 2 farklı su kalitesi tayin yöntemi kullanılmıştır. Kullanılan iki yönteme ait sonuçların, birbirine yakın oldukları görülmüştür. Su, sediment ve midye örneklerinin ayak, manto ve solungaç dokulardaki ağır metal miktarlarının belirlenmesi için spektrofotometrik yöntem kullanılmıştır. Dipsiz-Çine Çayı'na ait su, sediment ve midye dokularındaki ağır metal birikiminin değerlendirilmesinde, istatistiki hesaplama yöntemlerine başvurulmuştur.Ayrıca Unio crassus'un daha detaylı olarak, anatomik yapısının aydınlatılması amacı ile manyetik rezonans görüntüleme sisteminden yararlanılmıştır. Elde edilen verilerin, literatürde mevcut görsel ve yazılı bilgilerle uyumlu olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
This study was carried out between March and October of 2010 on 6 chosen stations of Dipsiz-Çine Stream which flows in cities Muğla and Aydın. In this stream presence of Unio crassus which belongs to family Unionidae is determined on the basis of stations.Physico-chemical analysis of water was made by taking mensal and seasonal samples from chosen stations. For this purpose the ammonium, nitrit and nitrate nitrogens, orto-phosphate phosphorus and organic pollution parameters are measured and evaluated.To analyse the heavy metal accumulations in water, sediment and foot, mantle and gill tissues of Unio crassus, for once and from all stations, water and sediment samples were taken and from 2 stations Unio crassus samples were collected and toxicity levels of Al, As, Cd, Cr, Cu, Fe, Hg, Mn, Ni, Pb, Se and Zn heavy metals which they contain are examined.For physico-chemical analysis of water samples, 2 different water quality assessment methods were used and it was seen that both results were supported by each other. Spectrophotometric method was used for determining of the heavy metal quantity in water, sediment and mussel foot, mantle and gill tissues. In assessment of water, sediment and mussel tissues? heavy metal accumulations, statistical calculation methods were taken in consideration.Furthermore, to enlighten the Unio crassus?s anatomy in a more detailed way magnetic resonance imaging system was used. It is seen that the obtained data here was compatible with those present in the literature.