Afet durumlarında toplanma alanlarının incelenmesi ve Bodrum- Yeniköy örneği
Research of assembly areas and in case of disasters and examination Bodrum-Yenikoy case
Yazar: BERKE KÖSE
Danışman: PROF. DR. DEMET IRKLI ERYILDIZ
İstanbul Okan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Afetler, geçmiş dönemlerden bugüne kadar, gerçekleştiği coğrafyada büyük tahribatlara yol açan ve maddi manevi kayıplara sebep olan doğa ve insan kaynaklı gerçekleşen olaylardır. Deprem ise dünyada ve Türkiye'de gerçekleşme sıklığı ve etkisi ile gerekli önlemlerin alınması gereken afetlerden bir tanesidir. Bu doğrultuda alınan önlemler ve yapılan uygulamalar bütünü afet yönetimi başlığı altında incelenmektedir. Afet yönetimi, afet öncesi, anı ve sonrasını kapsamaktadır. Afet toplanma alanı noktalarının tespiti, tasarımı ve kullanımı ise yine afet yönetimi kapsamındadır.
Afet Durumlarında Toplanma Alanları ve Kamusal Alanların İncelenmesi ve Muğla- Bodrum Özelinde İrdelenmesi tez konusu kapsamında birinci bölümde tezin amacı, hedefi ve bu doğrultuda izlenecek yöntem ile beraber tez konusunu oluşturan hipotez ve hipotezi destekleyen araştırma soruları yer almaktadır.
İkinci bölümde literatür taraması başlığı altında genel olarak afetler, afet türleri ve afet yönetimi ile beraber toplanma alanı kavramı açıklanmıştır. Öncelikle afet sonrası toplanma alanları ile ilgili yazılan tez ve makaleler derlenmiş, çalışma yöntemleri tespit edilmiş ve ulaşılan sonuçlar incelenmiştir. Devamında afet türleri ve afet kavramı bilgilendirme olarak aktarılmıştır. Afet yönetimi başlığı altında dünyada ve Türkiye'de afet yönetim sisteminin nasıl uygulandığı örneklerle açıklanmıştır. İkinci bölümün birinci kısmı bu şekilde tamamlanmıştır. İkinci bölümün ikinci başlığında ise toplanma alanlarına değinilmiştir. Toplanma alanı nedir ve toplanma alanı tasarım kriterleri nasıl oluşur gibi alt başlıklar dünyada ve Türkiye'de yer alan çeşitli kurum ve kuruluşlara göre örneklerle açıklanmıştır. Bu doğrultuda yine dünyada ve Türkiye'de yer alan farklı toplanma alanlarının belirli kriterlere göre yeterliliği tespit edilmiştir.
Tezin üçüncü bölümünde tez konusu kapsamında afet toplanma alanı tasarımı yapılacak olan Muğla-Bodrum bölgesi hakkında genel bilgiler verilmiştir. Genel olarak verilen bilgilerin ardından Bodrum'da farklı belde ve mahallelerde yer alan toplanma alanlarının yine ele alınan belirli kriterlere göre yeterlilikleri tespit edilmiştir. Tespit sonucunda ortaya çıkan veriler doğrultusunda, afet toplanma alanı sayısı bakımından yetersiz durumda olan Yeniköy Mahallesi'nde tasarım yapılmasına karar verilmiştir.
Dördüncü bölümde öncelikle afet toplanma alanı tasarımı yapılacak olan Yeniköy Mahallesi'ne dair genel bilgiler verilmiştir. Yeniköy Mahallesi içerisinde yapılan incelemeler sonucunda ise afet toplanma alanı tasarımı yapılacak olan bölge sebepleri ile beraber açıklanmıştır. Devamında afet toplanma alanı tasarımı yapılması planlanan Uruk Park'a ilişkin genel bilgiler verilerek parkın genel analizleri yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda tasarım, afet toplanma alanı kriterleri ve mahallenin verileri göz önünde bulundurularak başlamıştır. Tasarım, süreç olarak 2D ve 3D çizim, modellemeler ve diyagramlarla beraber dördüncü bölümde yer almaktadır.
Tezin beşinci bölümünde sonuç ve değerlendirme kısmı yer almaktadır. Bu bölümde genel olarak tez konusu kapsamında yapılan çalışmalar, incelemeler ve analizler özetle anlatılmıştır. Sonuçta ortaya çıkan tasarımın öncelikle Yeniköy Mahallesi'ne daha sonra Bodrum'a fayda sağlayabileceği noktalar maddeler halinde açıklanmıştır.

Abstract:
Disasters are natural and human-induced cases that cause great financial and emotional damages in the geography where they occur from the past to the present. Earthquake, on the other hand, is one of the disasters that need to make provision for with the frequency and impact of its occurrence in the world and in Turkey. In this direction, the provisions maken and the implementations made are examined under the title of disaster management. I includes disaster management, before, during and after the disaster. Determination, design and use of disaster assembly areas are also within the scope of disaster management.
In the first chapter of the "Research of Assembly Areas and Public Spaces in case of Disasters and Examinatiton in Muğla-Bodrum Region" thesis, the aim, the targes and the method to be followed of the thesis, as well as the hypothesis and research questions supporting the hypothesis that constitute the subject of the thesis, are included.
In the second chapter, under the title of literature review, disasters, disaster types and disaster management together with the concept of assembly area are explained. First of all, thesis and articles about post-disaster assembly areas were compiled, working methods were determined and the results were examined. Afterwards, disaster types and the concept of disaster were conveyed as information. Under the title of disaster management, how the disaster management system is implemented in the world and in Turkey is explained with examples. The first part of the second chapter is thus completed. In the second part of the second chapter, the meeting areas are mentioned. Sub-headings such as what is the meeting area and how the design criteria of the meeting area are formed are explained with examples according to various institutions and organizations in the world and in Turkey. In this direction, the adequacy of different assembly areas in the world and in Turkey has been determined according to certain criteria.
In the third chapter of the thesis, general information about the Muğla-Bodrum region, where the disaster assembly area will be designed, is given within the scope of the thesis topic. After the information given in general, the adequacy of the assembly areas in different towns and neighborhoods in Bodrum was determined according to the specific criteria discussed. In line with the data obtained as a result of the determination, it was decided to design in Yeniköy Neighborhood, which is insufficient in terms of the number of disaster assembly areas.
In the fourth chapter, general information about Yeniköy Neighborhood, where the disaster assembly area will be designed, is given. As a result of the examinations made in Yeniköy Neighborhood, the design of the disaster assembly area was explained together with the reasons for the region to be made. Afterwards, general information about Uruk Park, which is planned to be designed as a disaster assembly area, was given and general analyzes of the park were made. As a result of the analyzes made, the design started by considering the disaster assembly area criteria and the data of the neighborhood. Design, as a process, is included in the fourth chapter with 2D and 3D drawings, models and diagrams.
The fifth chapter of the thesis includes the conclusion and evaluation part. In this section, the studies, examinations and analyzes carried out within the scope of the thesis are briefly explained. As a result, the issues that the design can benefit primarily Yeniköy Mahallesi and then Bodrum are explained in articles.