Diyet asit yükünün anaerobik performans üzerine akut etkisi
Acute effect of dietary acid load on anaerobic exercise performance
Yazar: HİLAL ERYİĞİT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERNA RAMANLI ; DOÇ. DR. HÜSEYİN HÜSREV TURNAGÖL
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenman ve Hareket Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Spor = Sports
Dizin: Anaerobik güç = Anaerobic power ; Asit-baz dengesi = Acid-base equilibrium ; Asitler = Acids ; Diyet = Diet ; Egzersiz = Exercise ; Spor = Sports ; Spor performansı = Athletic performance

Özet:
Sporda anaerobik egzersiz performansını arttırmak için, tampon kapasitesini arttıran çeşitli takviyeler kullanılır. Tampon kapasitesini arttırarak şiddetli egzersiz esnasında kas kasılmasını sürdürmeye ve kas yorgunluğunu geciktirmeye yardımcı olunur. Son dönemlerde besinlerin asit yüklerinin hesaplanarak oluşturulan bir diyet programının tamponlama etkisi yaratarak egzersiz performansını etkileyebileceği düşünülmektedir. Bu nedenle araştırmanın amacı, voleybol oyuncularında bazik ve asidik diyetin anaerobik performans üzerine akut etkilerini belirleyebilmektir. Araştırmaya yarı profesyonel voleybol takımında oynayan erkek sporcular (n=11, yaş x̄ = 20.09, antrenman yaşı x̄ =8.81 yıl) gönüllü olarak katılmıştır. Başlangıçta referans ölçümler, sırasıyla idrar analiz testi, aktif sıçrama testi, skuat sıçrama testi, Wingate anaerobik egzersiz testi, laktat testi şeklinde yapılmıştır. Daha sonra sporcular rasgele 2 gruba ayrılmıştır. Referans ölçümden 3 gün sonra diyet müdahalesi başlamıştır. 1. grup asidik diyeti, 2. grup bazik diyeti uygulamıştır. Diyet tamamlandıktan sonra ara performans ölçümleri, referans ölçümde belirtilen test protokolü uygulanarak tamamlanmıştır. Ara ölçümler sonrasında 3 gün diyet müdahalesi yapılmamıştır. Daha sonra gruplar yer değiştirmiş ve son ölçümler aynı şekilde gerçekleştirilmiştir. Elde edilen değerler arasındaki farklara, tekrarlı ölçümlerde varyans analizi testi ile bakılmıştır. Farkın hangi yöntemden kaynaklandığını belirlemek için Bonferroni Post-hoc testi kullanılmıştır. Etki büyüklüğü η2 Kısmi Eta Kare değeri ≤0.039— etki yok; 0.04- 0.24 minimum; 0.25 to 0.63— orta; ≥0.64 güçlü şekilde yorumlanmıştır. Sporcuların wingate anaerobik egzersiz testi değerleri karşılaştırıldığında fark bulunmamıştır (p>0.05). Ancak bazik grubun sıçrama performansları anlamlı olarak artmıştır (p<0.05). Hidrasyon düzeyi ve idrar pH'ı bazik grupta anlamlı olarak farklıdır (p<0,05), ancak kan laktat düzeyleri arasında fark bulunamamıştır. Sonuç olarak; voleybolcuların maçlardan dört gün öncesinden başlayarak bazik beslenmeleri önerilebilir. Alkalileştirici bir diyet sporcular için anaerobik performansı arttırmanın kolay ve doğal bir yolu olabilir. Spor bilimcilere ve spor diyetisyenlerine müsabaka öncesi veya müsabaka döneminde uygulanabileceği önerilebilir.

Anahtar Kelimeler: Diyet Asit Yükü, Anaerobik Egzersiz, Asit Baz Dengesi, PRAL, Performans.

Abstract:
Various supplements that increase buffer capacity are used to increase anaerobic exercise performance in sports. By increasing the buffer capacity, it helps to maintain muscle contraction and delay muscle fatigue during high intensive exercise. In recent years, it is thought that a diet program created by calculating the acid loads of foods may affect the exercise performance by creating a buffering effect. Therefore, the aim of the current research is to determine the acute effects of basic and acidic diet on anaerobic performance in volleyball players. The research was designed as randomized, single-blind, cross-over design. Male athletes  which is playing in the semi-professional volleyball team (n = 11, age x̄ = 20.09, training age x̄ = 8.81 years) participated by voluntarily in this research. Initially, reference measurements were made as urine analysis test, countermovement jump test, squat jump test, Wingate anaerobic exercise test, and lactate test, respectively. Then the athletes were randomly divided into 2 groups. Diet intervention began 3 days after the reference measurement. The first group followed the acidic diet and the second group the basic diet. After the diet was completed, intermediate performance measurements were completed by applying the test protocol specified in the reference measurement. Diet intervention was not performed for 3 days after intermediate measurements. The groups were then displaced and the final measurements were performed in the same way. The differences between the obtained values were examined with the variance analysis test in repeated measurements. Bonferroni Post-hoc test was used to determine which method the difference originated from. Effect size η2 Partial Eta Square value ≤0.039— no effect; 0.04-0.24 minimum; 0.25 to 0.63— medium; ≥0.64 has been strongly interpreted. When the wingate anaerobic exercise test values of the athletes were compared, no difference was found (p> 0.05). However, jumping performance of the basic group increased significantly (p <0.05). Hydration level and urine pH are significantly different in the basic group (p <0.05), but no difference was found between blood lactate levels. As a result; volleyball players may be advised to have a basic diet starting four days before the matches. An alkalizing diet can be an easy and natural way to increase anaerobic performance for athletes. It can be suggested to sports scientists and sports dieticians that it can be applied before or during the competition.

Keywords: Dietary Acid Load, Anaerobic Exercise, Acid Base Balance, Potential Renal Acid Load, Performance.