Yaşlı bireylerde protetik sağaltımın başarısını arttırıcı tasarımlar
Different design options to increase the success of prosthodontic treatment in elderly
Yazar: MEHMET ALİ HACIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA GÖKHAN AKSOY
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Protetik Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Alveolar kemik kaybı = Alveolar bone loss ; Dental implantasyon = Dental implantation ; Dental implantlar = Dental implants ; Protez-geçmeli = Denture-overlay ; Sonlu elemanlar analizi = Finite element analysis ; Takma dişler = Dentures ; Yaşlılar = Aged

Özet:
İnsan hayatı boyunca, çürük, periodontal hastalıklar, ilerleyen kemik kaybı, diş eksikliği ve sonrasında tüm dişlerin kaybı ile sonuçlanan süreçte ağız içi koşullara uygun tedavi yöntemleri diş hekimliğinde uygulanmaktadır. Diş destekli sabit restorasyonlar, diş ve doku destekli bölümlü protezler ve doku destekli hareketli protezler ile birlikte implant destekli sabit ve hareketli protezler dişsiz bölgelerin tadavileri amacıyla geliştirilmiş yöntemlerdir.Bilindiği gibi protetik tedavilerin temel amacı, çiğneme ve beslenme ihtiyacını karşılamaktır. Aynı zamanda bir hasta için daha önemlisi, diş eksikliğinin giderilmesi ile yeterli gıda alımı, düzgün konuşma ve hayat şartlarının iyileştirilmesidir. Böylelikle sosyal bir varlık olan insanın mutlu olması da sağlanmış olacaktır.Günümüzde özellikle dişsiz yaşlı bireylerin tedavi memnuniyeti için geleneksel tam protezlerin yanında implant destekli tam protezler (Overdenture) yapılmaktadır. İmplant desteği ile protezlerin hareketleri kısıtlanmakta, özellikle alt çene tam protezlerinde tutuculuk ve durağanlık sorunları giderilmeye çalışılmaktadır. Ayrıca implant uygulamaları ile mevcut kemiğin korunması ve uzun süre düzeltme ihtiyacı olmayan protezler hastalara sunulmaktadır.Çalışmanın amacı; dört farklı kuvvet yüklemesinde dişsiz alt çenede uygulanan farklı implant yerleşimleri ve tutucular ile tasarlanan implant destekli tam protezlerin, implantların yakın ve uzak komşuluğundaki sert ve yumuşak dokularda, implantlarda ve protetik unsurlarda meydana getireceği olası etkileri "Sonlu Elemanlar Analizi" yöntemini kullanarak tahmin etmek ve klinik tedavide öngörü sağlamaktır. SEA yöntemi, dokulardaki gerilim dağılımının ve insan alveoler kemiği gibi karmaşık yapıların analizinde daha doğru analizler elde edilmesi amacıyla kullanılan matematiksel bir yöntemdir.Çalışmamızda tam dişsiz mandibulada, iki farklı kret yüksekliğinde (Normal, Rezorbe) 4 farklı implant destekli tam protez modellemesi yapılmış olup, mukoza ve protez gerilimlerinin karşılaştırılması amacıyla geleneksel tam protez grubu da tasarlanmiştir. İmplant destekli gruplarda, iki implant desteği ile küresel, locator ve bar tutuculu tasarımlar oluşturulmuştur. 4 implantlı grupta ise yine iki farklı kret yüksekliğinde üç bar tutuculu tasarımlar modellenmiştir. Çalışmada 10 mm boyunda, 4,1 mm çapında, 4,8 mm platform çapı olan Standart Plus (ITI; Institut Straumann AG, Basel, İsviçre) titanyum implantı kullanılmıştır.Çalışmamızda 3 boyutlu modelleme işlemi SolidWorks® 2010 (Dassault Systemes SA., Waltham, Massachusetts, USA) programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Gerilme analizi ise ANSYS® Workbench 10.0 programı ile yapılmiştir. Kemik modeli kortikal ve spongiöz kemiği içerecek şekilde homojen, izotropik ve lineer elastik olarak modellenmiştir. Bütün katı yapılar (kemik, implant, mukoza vidalar, abutment, koping, tutucular ve protez) %100 temas olacak şekilde montajlanmıştır.Kuvvet analizlerinde alt santral dişlere 40 N ve sol alt molar dişe 150 N vertikal, kanin dişe 55 N oblik (450) ve üç kuvvetin aynı anda oblik (450) olarak uygulandığı 4 farklı yükleme koşulu gerçekleştirilmiştir.Çalışmadan elde edilen bulgular ışığında implant destekli protez tedavilerinde krestal kemiğin korunması açısından özellikle ileri derecede rezorbe kretlerde 4 implantlı bar tutuculu tasarımların kullanılmasını, aynı zamanda implant sayısının arttırılamadığı ağıziçi koşullarda kanin bölgesine yerleştirilmiş implantlara öncelikli olarak locator ya da küresel tutucuların uygulanmasını ya da sagital düzlemde rotasyona imkan veren bar tutucuların kullanılmasını önermekteyiz. Kesin yargı ve çıkarımların elde edilmesi için benzer çalışmaların farklı araştırmacılar tarafından yapılması ve uzun dönem klinik gözlemler ile desteklenmesi gerekmektedir.

Abstract:
The progress of edentulousness proceeds through the stages of caries, periodontal disease, progressive bone and tooth loss to the final total loss of teeth. Depending on intraoral environment, edentulousness is treated by a variety of methods and dental applications. The currently used therapy methods are tooth- supported fixed restorations, tooth and tissue-supported removable partial dentures, and implant-supported fixed and partial dentures. The main purposes of these prosthetic treatments are to ensure sufficient diet intake by compensating for tooth loss, to enable better phonation and to improve the patient's confidence in social situations. To attain better treatment satisfaction among elderly patients, implant- supported complete dentures (overdentures) are used as an alternative to conventional complete dentures. Implant supports limit excessive denture movement and alleviate retention and stability issues. In addition to higher treatment satisfaction, implant supports preserve existing bone structure and make possible dentures with longer durability and less need for corrections.The purpose of this study was to predict the long-term clinical results of implant-supported complete dentures on soft and hard tissues in contact or contact- free environments, and also their effects on the implants and prosthetic components in different locations on an edentulous lower jaw under four different loading forces by using the "Finite Element Analysis" (FEA) method. The FEA method is a mathematical stress distribution analysis method used in obtaining accurate data from complex structures such as human alveolar bone.In this study, two edentulous mandibles with two different alveolar crest heights (normal, resorbed) were modeled using four differently designed implant- supported complete dentures. Conventional complete dentures were used as a control group in order to compare the stresses of dentures and mucosal tissues. In implant- supported groups with ball, locator and bar attachments were designed to have two implants and in the four implant group, three bar holders were modeled on the two different jaw types. The implant used in the study was a Standard Plus titanium implant (ITI; Institut Straumann AG, Basel, Switzerland) 10 mm in length, 4.1 mm in diameter and 4.8 mm in platform diameter.3-D modeling process was carried out using SolidWorks ® 2010 (Dassault Systemes SA., Waltham, Massachusetts, USA). The stress analysis was performed with the ANSYS® Workbench 10.0 program. The bone tissue model was designed as homogeneous, isotropic and linearly elastic by including cortical and spongious structures. All solid structures (bone, implant, mucosa, screws, abutments, copings, holders and prosthesis) were mounted to have full contact with the underlying tissue. Force analysis was performed under four different loading options: 40 N to lower central teeth vertically, 150 N to lower left molar teeth vertically, 55 N to canine tooth obliquely (450), and combinational usage of these three forces at the same time obliquely (450).According to our findings four implant-supported bar holder design acts to preserve crestal bone, particularly in patients that have severely resorbed crests. However, in cases where it is not possible to increase the number of implants we recommend implantations in the canine regions primarily with locator and ball holders, or with bar holders which allow rotations on sagittal plane. Final judgments have to be reserved until similar applications by different researchers and clinical follow-ups supported by an increasing number of studies on the subject have been performed.