Depresyon okuryazarlığı ölçeğinin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması
Validity and reliability of the Turkish version of the depression literacy questionnaire
Yazar: TUĞBA KOCABAŞ
Danışman: PROF. DR. EROL ÖZMEN ; YRD. DOÇ. DR. AYNUR ÇETİNKAYA
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Depresyon = Depression ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Griffits ve ark.'ları tarafından oluşturulan D-lit ölçeğinin, geçerlik ve güvenirlik çalışmasının yapılarak ölçeğin Türkçe'ye kazandırılması hedeflenmiştir.
Yöntem: Araştırma Celal Bayar Üniversitesi Hafsa Sultan Hastanesi başvuran, ayaktan ya da yatarak tedavi görmekte olan 235 adet hasta yakını alınarak sürdürülmüştür. Araştırmaya 18 yaşından büyük ve muhakeme yeteneğini etkileyen herhangi bir hastalığı olmayan kişiler dahil edilmiştir. Çalışmada Depresyon Okuryazarlık Ölçeği (D-Oy) kullanılmıştır. Çalışmanın güvenilirlik analizlerinde içsel tutarlılık katsayısı, madde-toplam puan korelasyon analizi; geçerlilik analizinde ise açıklayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi araştırılmıştır.
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 37,13±11,16 ve %54'üerkekti. D-Oy puan ortalaması 12,48±4,73 olarak hesaplanmıştır. Güvenilirlik analizleri için tüm ölçek Cronbach α (0,80) değerleri hesaplanmış Türkçe formun güvenilirliğini desteklemiştir. Her bir maddenin madde-toplam korelasyon katsayıları 0,14-0,48 arasında elde edilmiştir ve tümü de istatistiksel olarak anlamlı düzeydedir. Veri setinin faktör analizine uygunluğunu değerlendirmek için kullanılan KMO değeri 0.754 ve Barlett testi sonucunda ki kare 1042,123 (p=0.000) anlamlı farklılık bulunmuştur. Faktör analizinde toplam varyansın %57,34'sini açıklayan tek faktörlü yapı elde edilmiştir. Yapılan doğrulayıcı faktör analizinde kikare/df=2,460 ve RMSEA= 0,079 istenilen değerler içinde elde edilmiştir.
Sonuç: Bu bulgularla D-Oy'un Türkçe için güvenilir ve geçerli olduğu gösterilmiştir.  

Anahtar Kelimeler: D-Oy, güvenilirlik, geçerlilik

Abstract:
Background: The aim of present study was to investigate the reliability and validity of the Turkish form of "Depression Literacy Scale". 
Methods: Participants are 235 patient relatives who applied to the Celal Bayar University Hospital.The study included individuals over 18 years of age and who do not have any illness that affects judgment.The Depression Literacy Scale was used in the study.In the reliability analysis of the study, the internal consistency coefficient and item-total score correlation analysis were examined.Explanatory factor analysis and confirmatory factor analysis were investigated in the validity analysis of the study.
Results:The average age of the participants was 37.13 ± 11.16 and 54% were male.The mean score of D-lit scale was12.48 ± 4.73.The internal consistency of the D-lit  was 0.80 and, item-total correlation coefficients were between 0.14-0.48 (p <0.0001).For the exploratory factor analysis of sample adequacy of D-lit Kaiser-Meğer-Olkin (KMO) coefficients 0.754 and Bartlett coefficient1042,123 (p=0.000)was found.Single factor solution was obtainedrepresenting  57,34 % of the total variance. In the confirmatory factor analysis, chi-square / df = 2,460 and RMSEA = 0,079 were obtained with the desired value.
Conclusion:  Results demonstrated that the Turkish version of D-lit is a valid and reliable. 

Keywords:  Turkish form of Depression Literacy Scale, reliability, validity