Yapı bilgi modellemesinde bulut bilişimin mimarlık ve inşaat sektörlerindeki etkileri
The effects of cloud computing in building information modeling on architecture and construction sectors
Yazar: VESİLE SÖZEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TOGAN TONG
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Araştırma ve Planlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Teknolojinin gelişmesiyle dünyada birçok sektörde gelişim ivme kazanmıştır. Mimarlık ve İnşaat sektörünün uygulama tarafında ise bu gelişmeler yavaş ilerlemektedir. Bu durum Türkiye'deki Mimarlık ve İnşaat sektörleri için de geçerlidir. Günümüz yapı projelerinde yapıların kullanım programlarının özelliklerinin değişmesi, yapı detaylarının farklılaşması ve yapı boyutlarındaki artışın yanında yapım yöntemlerinin bir önceki yüzyılla aynı olması gelişimi engelleyen faktörler olarak gösterilebilir. Öte yandan teknoloji, tasarım ve projelendirme aşamasında yapı projesi üretimini desteklemekte ve yazılımlar/donanımlar tarafındaki hızlı değişim çok farklı yöntemlerin gelişmesini sağlamaktadır. Yapı yaşam döngüsü boyunca üretilen dijital bilginin değişen ihtiyaçlar ve yöntemler sonucunda büyüklüğü artmış ve sektörde "BIG DATA" olarak anılan verinin saklanması ve paylaşımı da bir problem haline gelmiştir. 
Yaşamın her alanında uzun yıllardır bilinen ve önem teşkil eden bilgi, içinde bulunduğumuz yüzyılda daha da önem kazanmıştır. Rekabet avantajı sağlamak isteyen pek çok kurum ve kuruluş, bilginin iletişim ve işbirliğinden faydalanmak için özellikle bilgi teknolojilerini kullanır olmuşlardır. Yapı projelerinde özellikle işverenin hızlı ve güvenilir bir şekilde bilgiye ulaşarak tüm süreçlere dahil olmasını sağlayan teknolojiler geliştirilmiş ve bilginin hem sosyal hem ekonomik yönü daha net gözler önüne serilmiştir. İş dünyasının her alanına giren bilgi teknolojilerinin yaygınlaşması, bilginin üretilmesi, dağıtılması ve kullanılması ile ilgili çeşitli çalışmalar yapılmıştır. 
Bilgi(veri) oluşturma ve yönetme yöntemlerinin yanında projelerin yapı yaşam döngüsü boyunca karşılaşılan problemleri, teknolojinin kullanımı ile sektörde birtakım kavramların doğmasına yol açmıştır. BIM (Yapı Bilgi Modellemesi), yapının tasarımından inşaasına, işletmesine hatta yıkımına kadar tüm süreçlerinde veri ve süreç yönetimi yapmayı sağlayan bir metodolojidir. Yapının simüle edildiği dijital bir model üzerinde veri bankası oluşturma, Yapı Bilgi Modellemesi (YBM) olarak adlandırılmaktadır. YBM'nin Dünya'da kullanımının yaygınlaşmasına kamu tarafından finanse edilen projelerde zorunlu tutulması büyük ölçüde katkıda bulunmuştur. Özellikle büyük ölçekli yapılarda öncü inşaat firmalarınca YBM' nin kullanım avantajları ölçülerek raporlanmış ve yayınlanmıştır. YBM' nin verimli kullanımının en önemli adımı standartların oluşturulmasıdır. Dünya' da kamunun, çeşitli meslek odalarının, üniversitelerin ve yazılım üreten şirketlerin YBM standartları oluşturup yayınlamaları kullanımı ve verimi arttıran çok önemli adımlardır. YBM, projelendirme sürecinde paydaşların koordineli çalışmasına yönelik yöntemler ve üretim süreçleri sunar. Bu sayede üretilen veri inşaada kullanılmaya daha uygun hale gelir ve sahada çıkabilecek imalata yönelik birçok sorunun proje aşamasında öngörü ile aşılmasını sağlar. Bir yapı projesinde YBM' nin benimsenmesinin yalnızca proje paydaşları arasındaki işbirliğini güçlendirmeye yönelik getirisi yoktur, ayrıca YBM hataları ve ihmalleri azaltarak yatırım ve maliyetler adına da fayda sağlar. 
YBM proje paydaşlarının ortak verilerine, tüm veri setine veya güncel proje verilerine erişimini sağlayan yöntemlerle kullanılmaktadır. Günümüzde yaygınlaşmaya başlayan "Bulut Bilişim" ve YBM' nin ortak kullanımı, geleneksel YBM' nin sınırlayan yapısını ortadan kaldıracak bir araç olarak kabul edilebilir. Bulut ve YBM teknolojilerinin ortak kullanımı daha yüksek düzeyde işbirliği ve proje ekipleri&paydaşlarına gerçek zamanlı iletişim platformu sağlamaktadır. YBM' nin kullanımı yapı yaşam döngüsünde çeşitli faydalar sağlarken teknolojinin gelişmeye devam etmesiyle YBM yazılımları ve çalışma yöntemleri gelişmeye devam etmektedir. 
Günümüzde yapı projesi süreçlerinin ortak problemi veri yönetimi kaynaklıdır, doğru ve güncel veriye istenen zamanda ulaşamama durumudur. Ayrıca işlerin ekiplerce koordineli bir şekilde yürütülmesi başarılı bir projenin temel şartıdır. Bunun yapılabilmesini engelleyen konum ve zaman kavramlarını problem olmaktan çıkaran "Bulut Bilişim" sayesinde YBM teknolojisi mimarlık ve inşaat sektörüne değer katmaya devam etmektedir. Türkiye' de Mimarlık ve İnşaat sektörlerinde faailyet gösteren firmalar farklı ülkelerde iş yapmaya başladıklarında YBM sistemlerinde Bulut Bilişim kullanımı hızlanmıştır.
Bulut tabanlı çözümler, gelecekte kullanılmak üzere analiz edilebilecek ve paylaşılacak verileri üreterek ve izleyerek, planlananla performansın karşılaştırılmasına yardımcı olmaktadır. Böylece planlananla yapılan büyük ölçüde örtüşmektedir. 

Anahtar Kelimeler: BIM, Yapı Bilgi Modellemesi, Tasarım, İnşa, İşletme, Veri Paylaşımı, Veri Yönetimi, Bulut Hizmetleri, Teknoloji

Abstract:
With the development of technology, development in many industries in the world has gained momentum. On the application side of the architecture and construction sector, these developments are progressing slowly. This is also true for architecture and construction industries in Turkey. In today's building projects, the changes in the characteristics of the usage programs of buildings, the differentiation of the building details and the increase in the construction dimensions as well as the construction methods being the same as the previous century can be shown as factors that prevent the development. On the other hand, technology supports the design of the building project during the design and project phase, and the rapid change in the software / hardware side enables many different methods to be developed. The digital information produced during the building life cycle of the projects has increased in size as a result of the changing needs and methods and the storage and sharing of the data used as BIG DATA in the sector has become a problem.
The knowledge that is known and important for many years in every field of life has gained more importance in the present century. Many institutions and organizations that want to provide competitive advantage have been using information technologies in order to benefit from the communication and cooperation of information. Especially in the construction projects, technologies have been developed which enable the employer to get information in a fast and reliable way and to be included in all processes and both the social and economic aspects of the information have been more clearly revealed. Various studies have been carried out on the dissemination of information technologies within the business world, on the production, distribution and use of information.
In addition to the methods of creating and managing information, the problems encountered during the construction life cycle of the projects have led to the emergence of certain concepts in the sector with the use of technology. BIM (Building Information Modeling) is a methodology that enables data and process management in all processes from the design of the structure to its construction, operation and even destruction. Building a database on a digital model in which the structure is simulated is called Building Information Modeling (BIM). The widespread use of BIM for publicly funded projects has contributed to the widespread use of the world. The advantages of the use of BIM have been measured and reported by leading construction companies especially in large-scale buildings. The most important step in the efficient use of BIM is the creation of standards. In the world, the creation of BIM standards by the public, various professional chambers, universities and software producing companies are very important steps that increase the use and efficiency. BIM provides methods and production processes for the coordination of stakeholders in the project planning process. 
In this way, the produced data is more suitable for use in construction, and many problems related to production in the field can be overcome with projection in the project stage. The adoption of BIM in a building project has no returns to strengthen cooperation between project stakeholders only. In addition, BIM can reduce errors and omissions, and also benefit from investment and costs. 
BIM is used with the methods that enable the project stakeholders to have access to their common data, the whole data set or the current project data. The together usage of the Cloud Computing and BIM is becoming widespread today, is considered as a tool of eliminating the boundary structure of traditional BIM. 
The common use of cloud and BIM technologies provides a higher level of collaboration and a real-time communication platform for project teams and stakeholders. The use of BIM continues to develop BIM software and working methods with the development of technology while providing various benefits in the building life cycle.
Today, the common problem of the building project processes is the data management, the correct and up to date data can not be reached at the desired time. In addition, the coordination of the work with the teams is a basic requirement of a successful project. BIM technology continues to add value to the architecture and construction sector through "Cloud Computing" which prevent being as a problem of time and location to achieve successful project. In Turkey activity in the construction industry and architecture companies when they start doing business in different countries, "Cloud Computing" has accelerated use at BIM systems.
Cloud-based solutions help to compare planned and performed by generating and monitoring data that can be analyzed and shared for future use. Thus, it is largely matching with the planned.

Keywords: BIM, Building Information Modeling, Design, Building, Business, Data Sharing, Data Management, Cloud Services, Technology