Yabancılara Türkçe öğretiminde kullanılan hikâye kitaplarının kültürel ögelere ve okuma kazanımlarına göre incelenmesi (PIKTES Salih Hikâye Dizisi ve YEE Çocuk Hikâyeleri Serisi)
Examination of story books used in teaching Turkish to foreigners according to cultural elements and reading achievements (PIKTES Salih Story Series and YEE Children's Stories Series)
Yazar: AYŞENUR UZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN GÜL GEDİKOĞLU ÖZİLHAN
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Bilimler ve Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Yabancılara Türkçe öğretiminde kullanılan hikâye kitapları, öğrencilere sadece dil becerilerini değil aynı zamanda Türk kültürünü anlamalarına ve dilin kullanımındaki kültürel farklılıkları kavramalarına yardımcı olur. Bu hikâye kitaplarının CEFR'de yer alan kazanımlara sahip olması da, dil öğretiminde hedeflere ulaşmada son derece önemlidir. Bu araştırmada, Diller İçin Avrupa Ortak Başvuru Metni (CEFR) A1 ve A2 seviyelerindeki okuma kazanımları ile kültürel ögelerin, hikâye kitaplarında kullanımı incelenmiştir. Araştırmanın ana problemi, "Yabancılara Türkçe öğretimi için hazırlanan hikâye kitapları (Yunus Emre Enstitüsü Çocuk Hikâyeleri ve PIKTES Salih Hikâye Dizisi), Diller için Avrupa Ortak Başvuru Metni A1 ve A2 seviyesindeki okuma kazanımlarını ve kültürel ögelerini ne ölçüde içermektedir?" sorusuna odaklanmaktadır. Bu araştırmanın önemi, hem öğrencilere yeni bir okuma kaynağı sunmak, hem de hikâyeler aracılığıyla kültür öğretiminin etkin bir şekilde gerçekleştirilmesine katkı sağlamaktır. Araştırma, nitel araştırma yöntem kullanılmıştır ve doküman incelemesi yöntemiyle analiz edilmiştir. Toplanan veriler içerik çözümlemesi yöntemiyle incelenmiştir. İncelenen hikâye setlerindeki kültürel öge aktarımı ve okuma kazanımlarının sıklıkları değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucuna göre, her iki seri de Türk kültürüne ait kültürel unsurların çoğunu içermekte ve çocukların kültürel farkındalıklarının geliştirilmesine katkıda bulunmaktadır. Her iki kitap setinde de en çok bulunan kültürel öge günlük yaşam olarak tespit edilmiştir. PIKTES Salih Hikâye Serisi (A1 – A2) hikâye kitaplarında toplam 130 adet, YEE Çocuk Hikâyeleri Dizisi (A1 – A2) hikâye kitaplarında toplam 272 kültürel öge yer almaktadır. Hikâye kitaplarında kültürel ögelerin dağılımının eşit olmadığı göze çarpmaktadır. Her iki sette belirli kazanımların daha çok vurgulandığı ve diğer kazanımlara daha az yer verildiği sonucuna ulaşılmıştır. Yabancılara Türkçe öğretiminde öğrencilere yönelik uygun materyal seçimi, özellikle dil öğrenimi ve kültürel farkındalığın geliştirilmesi açısından önemlidir. Bu araştırma, Türkçe öğrenen yabancı öğrencilere daha etkili ve kültürel açıdan zengin bir materyal sunarak dil ve kültür öğretimine katkı sağlayacaktır.

Abstract:
In the instruction of Turkish to foreign learners, storybooks not only aid students in developing language skills but also assist in comprehending Turkish culture and grasping cultural nuances within language usage. Furthermore, alignment of these storybooks with the Common European Framework of Reference for Languages (CEFR) reading attainments is crucial to achieve language teaching objectives. This study examines the utilization of cultural elements and CEFR A1 and A2 level reading attainments in storybooks prepared for teaching Turkish as a foreign language. The main research question focuses on the extent to which storybooks (Yunus Emre Institute Children's Stories and PIKTES Salih Story Series) for foreign learners of Turkish incorporate CEFR A1 and A2 level reading attainments and cultural elements. The significance of this research lies in providing students with new reading materials and facilitating effective cultural teaching through stories. This research employs a qualitative methodology, conducting document analysis to examine collected data. The content analysis method is utilized to scrutinize the transferred cultural elements and the frequency of reading attainments within the examined story sets. The study concludes that both series encompass a substantial number of cultural aspects specific to Turkish culture, contributing to enhancing students' cultural awareness. Among the frequently encountered cultural elements in both sets, aspects of daily life are prominent. In the PIKTES Salih Story Series (A1 - A2), a total of 130 cultural elements are identified across storybooks, while the YEE Children's Story Series (A1 - A2) contains 272 cultural elements. The distribution of cultural elements within the storybooks is uneven, with certain attainments being emphasized more than others. This suggests a need for balanced emphasis on various attainments to provide comprehensive language and cultural education to foreign learners of Turkish. The selection of appropriate materials for Turkish language instruction is crucial, particularly in enhancing language learning and cultural awareness among students. This research contributes to Turkish language and culture teaching by offering more effective and culturally rich materials to foreign students learning Turkish.