Indentificati̇on of Lactarius speci̇es wi̇th morphologi̇cal and molecular methods gathered from Aydın, Turkey region.
Aydın yöresinden toplanan Lactarius cinsine ait türlerin morfolojik ve moleküler tanısı
Yazar: KAZIM ŞAHİN KARASÜLEYMANOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. HACI HALİL BIYIK ; PROF. DR. MUSTAFA IŞILOĞLU
Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Biyoloji = Biology ; Mikrobiyoloji = Microbiology

Özet:
Lactarius iki yüzden fazla türü içeren mikorizal büyük bir cinstir. Genellikle sütlü mantarlar olarak bilinirler. Lactarius' un sporoforları taze iken kesildiğinde değişik renkte süt veya sulu özsu salgılar. Latex renksiz veya renkli olabilir ve taksonomik karakter olarak oldukça önemlidir. Lactarius, Russulales takımı içerisinde yer almakla birlikte Quercus, Carpinus, Fagus, Betula gibi cinslerle mikoriza yapmaktadır. Çam ve meşe ormanlarında sıkça rastlanmaktadır. Türkiye' de yerel halk bu mantarları toplar ve halka açık pazarlarda satmakta ayrıca Avrupa ülkelerine ihraç edilmektedir. Sistematik açıdan problemli bir cins olan Lactarius üzerinde bir çok morfolojik çalışma mevcut iken moleküler bir çalışma yapılmamıştır. Bu nedenle bu araştırmada Aydın yöresindeki Lactarius cinsine ait türler uygun lokalitelerden toplanarak morfolojik yöntem ile tanılamada problem oluşturan etkenlerin ortadan kaldırmak, moleküler yöntem ile de tanılama yapılarak daha doğru ve güvenilir sonuçlara ulaşılması amaçlanmıştır.  Bu amaçla sonbahar aylarında (2012-2013) Lactarius cinsine ait türler 23 lokaliteden toplanmıştır. Bu çalışmanın sonucunda; Morfolojik tanılama ve ITS primerleri kullanılarak rDNA gen analizi bulgularına göre Lactarius deliciosus, Lactarius sanguifluus, Lactarius decipiens, Lactarius chrysorrheus, Lactarius vinosus, Lactarius tesquorum olmak üzere altı farklı tür tespit edilmiştir. Ayrıca bölgenin Lactarius deliciosus bakımından oldukça zengin olduğu gözlenmiştir.

Anahtar sözcükler: Lactarius, Aydın, Moleküler teknikler, Makromantar

Abstract:
Genus Lactarius is relatively large genus that contains more than two hundred species. They generally known as milky mushrooms. If you cut its sprofores when it is fresh different colored milk or sap will be sacrated.  Latex could be colourful or colorless and it is an important taxonomic character. Lactarius resides with in order Russulales and forms mycorhiza with genera Quercus, Carpus, Fagus and Betula. Lactarius species can be found in Pine and Oak forests. The local people collects there mushrooms and sells in open markets and also it has been exported in European countries. Lactarius is systematicly problematic genus which has a lot of morphological studies but none molecular study in Turkey. Because of this, in this study we aimed to reach more reliable results on indentification of Lactarius by using molecular techniques with morphological techniquies which couse problems to indentify samples which were collected from different suitable locations. For this reason we collected Lactarius samples from 23 different locations in the autumn (2012- 2013). As a result of this study with using morphological indentification and rDNA ITS primers we found six different species which are Lactarius deliciosus, Lactarius sanguifluus, Lactarius decipiens, Lactarius chrysorrheus, Lactarius vinosus, Lactarius tesquorum. Besides we found that the region is rich in Lactarius deliciosus.

Key words: Lactarius, Macrofungi, ITS, Molecular techniques, mycorhiza Aydin.