Ortaokul öğrencilerinin Türkçeye yönelik kavramsal yapıları, duygusal semantik tutumları ve metaforik algılarının belirlenmesi (Şırnak ili örneği)
The determination of conceptual structure, emotional semantic attitudes and  metaphorically perceptions  for Turkish of middle school students (example of Şirnak province)
Yazar: BEYZA GÜLER
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA YILDIZ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anlamsal bellek = Semantic memory ; Duygusal tutum = Emotional attitude ; Kavramsal yetenek = Conceptual skill ; Kavramsal öğrenme = Conceptual learning ; Metaforik algı = Metaphorical image ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Şırnak = Şırnak

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ortaokul öğrencilerinin Türkçe kavramına yönelik kavramsal yapılarını belirleyerek bilgiyi zihinlerinde nasıl organize ettiklerini ve alternatif kavramlarını ortaya çıkarmak ayrıca semantik tutumları ve algılarını belirlemektir. 2017–2018 eğitim-öğretim yılında yapılan bu çalışmaya 5, 6, 7 ve 8. sınıfta öğrenim gören toplam 473 öğrenci katılmıştır. Karma yöntem araştırma modelinde gerçekleştirilen bu çalışmaya katılan öğrencilerinin Türkçeye yönelik kavramsal yapıları ve algıları nitel araştırma yöntemi, duygusal semantik tutumları ise nicel araştırma yöntemiyle tespit edilmiştir.  Veri toplama aracı olarak bağımsız kelime ilişkilendirme testi, çizme-yazma tekniği, semantik tutum ölçeği ve metaforlardan yararlanılmıştır. Veriler içerik analizi ve çıkarımsal istatistiksel yöntemlerden yararlanılarak analiz edilmiştir.Analiz sonucunda bağımsız kelime ilişkilendirme testinden edilen bulgular 15 kategori altında toplanarak incelenmiştir. Çizme-yazma tekniği kullanılarak elde edilen çizim bulguları 9 kategori, yazım bulguları ise 4 kategori altında incelenmiştir. Belirlenen aritmetik ortalama ve % değerlerine göre öğrencilerin Türkçeye yönelik semantik tutumlarının olumlu olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin Türkçe kavramına yönelik toplam 89 çeşit metafor ürettikleri ve bunun için 326 görüş belirttikleri görülmüştür. Üretilen metaforlar 11 kategori altında incelenmiştir. Çalışmanın bulgularından yola çıkılarak önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Türkçe, Türkçe Dersi, Kelime İlişkilendirme Testi, Duygusal Semantik Tutum, Metaforik Algı

Abstract:
The aim of this study is to determine the conceptual structures of secondary school students for Turkish Language to find out how they organize information in their minds to reveal alternative concepts and to determine their semantic attitudes and perceptions of secondary school students who participated in this study conducted in 2017-2018 academic year; a total of 473 students participated in the 5th, 6th, 7th and 8th grades. Free-word association test, drawing-writing technique, semantic attitude scale and metaphors were used as data collection tools. The data were analyzed by using content analyze and inferential statistical methods. As a result of the analysis, the findings of the independent word association test were searched under accumulated 15 categories. Drawing-writing technique findings were searched under 9 categories and also writing findings were searched under 2 categories. According to aritmetic value and percentage value it was fasten down that students' semantic attitude to Turkish was positive. It was seen that students' produced 89 kinds of metaphor about "Turkish" concept and opined 326 views for this. Produced metaphors were search under 11 categories. Based on the findings of the study, recommendations were made.

Key Words: Turkish, Turkish Lesson, Word Association Test, Emotional Semantic Attitude, Metaphoric Perception.