Yöneticilerin etik değerleri ile stratejik eğilimleri arasındaki ilişki üzerine bir araştırma
A study on the relationship between managers' ethical values and strategic orientations
Yazar: ÜMMET AYDAN
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH KARAKAYA
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Günümüz toplumlarında başarılı olmak için kullanılan yöntemlerin zaman zaman etik boyutunun göz ardı edildiği iddia edilebilir. Etik değerleri yüksek olan bireyler açısından, başarının elde ediliş biçimi ve kullanılan yöntemler de en az sonuçları kadar önem taşımaktadır. Bu nedenle, yöneticilerin etik değerlere bağlılıkları, stratejik karar alma süreçlerini, çevre algılarını ve çevresel koşullara verdikleri tepkileri şekillendirmekte, dolayısıyla işletmelerinin uzun vadeli performansını doğrudan etkileyebilmektedir. Bu çerçevede, araştırmanın amacı, işletmelerin uzun dönemli stratejik planlamalarından sorumlu olan yöneticilerin etik değerleri ile stratejik eğilimleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir.
Araştırmada, KOSGEB veri tabanında kayıtlı işletmelere yönelik anket yöntemi kullanılarak elde edilen nicel veriler analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde frekans, yüzde dağılımları, normallik testi, güvenilirlik testi, Açımlayıcı faktör analizi, doğrusal regresyon analizi, t-testi ve ANOVA testi uygulanmıştır. Araştırma sonuçları, etik değerlere sahip yöneticilerin analitik düşünme, uzun vadeli planlama ve yenilikçi stratejiler geliştirme yeteneklerinin arttığını göstermektedir. Ayrıca, işletmelerin kurumsal etik değerler konusunda sürdürülebilir başarı elde edebilmesi için, yöneticilerin etik davranış ve müdahale yetkinliklerinin yanı sıra etik sorunlar konusundaki farkındalıklarının artırılması gerektiği ve etik değerlere sahip yöneticilerin, etik standartları koruma ve geliştirme konusundaki çabalarının, örgütlerin sürdürülebilir başarısı ve uzun vadeli stratejik hedeflerine ulaşmaları açısından kritik bir öneme sahip olduğu bulunmuştur. Gelecekte benzer çalışmalar yürütecek araştırmacıların, etik değerler ve stratejik yönelimleri sektörel bazda inceleyerek farklı sektörler arasındaki anlamlı ilişkilere odaklanmalarının faydalı olacağı öngörülmektedir. 
Anahtar Kelimeler: Etik Değerler; Bireysel Etik; Kurumsal Etik; Stratejik Yönetim; Stratejik Eğilim; Stratejik Yönetim

Abstract:
In contemporary societies, the ethical dimension of the methods used to achieve success is sometimes neglected. For individuals who uphold high ethical standards, the means by which success is attained and the methods utilized are as important as, if not more than, the outcomes themselves. Therefore, it can be posited that the ethical values of managers significantly influence their strategic decision-making processes, their perceptions of the environment, and their responses to external conditions, thereby potentially impacting the long-term performance of their organizations. In this context, the aim of this study is to identify the relationship between the ethical values of managers and their strategic orientations. 
This study employs quantitative data derived from surveys administered to businesses registered in the KOSGEB database. The data were analyzed using frequency and percentage distributions, normality and reliability tests, confirmatory factor analysis, linear regression analysis, t-tests, and ANOVA. The findings of the research suggest that managers with strong ethical values demonstrate enhanced capabilities in analytical thinking, long-term planning, and the development of innovative strategies. Moreover, the study reveals that for businesses to achieve sustainable success in terms of corporate ethical values, it is imperative to enhance managers' awareness of ethical issues and to develop their competencies in ethical behavior and intervention. The study also indicates that managers with robust ethical values play a critical role in upholding and advancing ethical standards within the workplace. Future research is encouraged to examine the relationship between ethical values and strategic orientations on a sectoral basis, with a particular focus on identifying significant relationships across various sectors.
Keywords: Ethical Values; Individual Ethics; Corporate Ethics; Strategic Management; Strategic Orientation; Strategic Management