Kanser hastası olan çocukların bakım vericilerine evde yapılan eğitimin bakım yükü depresyon ve yaşam doyumuna etkisi
The effects of home education on caregiver care burden depression  and life satisfaction for caregivers of children with cancer patients
Yazar: ELA VAROL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NAZLI HACIALİOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; Depresyon = Depression ; Hasta bakımı = Patient care ; Hasta bakımı-hastane sonrası = After care ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı, kanser hastası olan çocukların bakım vericilerinin eğitilmeleri ile bakım yüklerinin azaltılması, depresyon düzeylerinin düşürülmesi ve yaşam doyumlarının arttırılmasıdır.
Materyal ve Metot: Araştırma, ön-test son-test tek gruplu yarı deneysel olarak yapılmıştır. Araştırmanın verileri Mayıs 2017 – Eylül 2018 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırmanın evrenini lösemi veya lenfoma tanısı alan, Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde kayıtlı, Erzurum il merkezinde oturan, 6-12 yaş aralığında kanser hastası çocuğa bakım veren bireyler oluşturmuştur. Araştırma, örneklem seçme yoluna gidilmeden araştırmaya katılmayı kabul eden 30 bakım verici üzerinde yapılmıştır. Verilerin toplanmasında ''Hasta Tanıtım Formu'' ''Bakım Verici Tanıtım Formu'' ''Bakım Verme Yükü Ölçeği'' ''Beck Depresyon Ölçeği'' ''Yaşam Doyumu Ölçeği'' kullanılmıştır. Katılımcılara kanser ve tedavisine yönelik hazırlanmış olan eğitim ev ziyaretleriyle sunulmuştur. Verilerin değerlendirilmesinde; yüzdelik dağılım ve bağımsız gruplarda t testi kullanılmıştır.
Bulgular: Eğitim öncesinde bakım vericilerin bakım yüklerinin orta seviyede depresyon düzeylerinin düşük ve yaşam doyumlarının orta seviyede olduğu belirlenmiştir. Bakım vericilerin toplam puan ortalamaları eğitim öncesi ve sonrasında karşılaştırıldığında;  eğitim sonrası bakım yükünün anlamlı olarak azaldığı (p<0.01), depresyon düzeyinin önemli ölçüde düştüğü(p <0.01), yaşam doyumunda artış olduğu ve bu artışın  istatistiksel açıdan da önemli olduğu bulunmuştur (p<0.01). 
Sonuç: Kanser hastası olan çocukların bakım vericilerine evde yapılan eğitimin, bakım vericilerin  bakım yüklerini ve depresyon düzeylerini azaltmada, yaşam doyumlarını arttırmada etkili olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Bakım verici, bakım yükü, depresyon, yaşam doyumu.

Abstract:
The Effects of Home Education on Caregiver Care Burden Depression  and Life Satisfaction for Caregivers of Children with Cancer Patients
Aim: The aim of this study is to reduce care burden, decrease depression levels and increase life satisfaction by educating caregivers of children with cancer.
Materials and Methods: The research was conducted as quasi-experimental with pre-test post-test. The data were collected between May 2017 and September 2018. The population of the study consisted of individuals who were diagnosed with leukemia or lymphoma, who were registered in Atatürk University Health Research and Application Center and who were living in the city center of Erzurum and gave care to the cancer patient between the ages of 6-12. The study was conducted on 30 caregivers who agreed to participate in the study without sampling. Data collection ''Patient Information Form'' ''Care Verification Form'' ''Care Delivery Burden Scale'' ''Beck Depression Scale'' ''Life Satisfaction Scale'' were used. Participants were presented with home visits prepared for cancer and treatment. In the evaluation of data; percentage distribution, and independent groups t test were used.
Results: Prior to the training, it was determined that the care burden of caregivers was moderately low levels of depression and life satisfaction was moderate. The mean scores of caregivers were compared before and after the training; It was found that the burden of care after education decreased significantly (p <0.01), the level of depression decreased significantly (p<0.01),  there was an increase in life satisfaction and this increase was statistically significant (p <0.01).
 Conclusion: It was determined that home care training for caregivers of cancer patients was effective in decreasing the care burden and care levels of caregivers and increasing life satisfaction.

Key Words: Caregiver, care burden, depression, life satisfaction.