Ultrasonik yöntemle endüstriyel malzemelerin temizlenmesinde sıcaklık parametre etkisinin incelenmesi
Investigation of temperature parameter for ultrasonic cleaning
Yazar: EDA DERELİ GÜLER
Danışman: PROF. DR. BEDRİ YÜKSEL
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mekatronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Mekatronik Mühendisliği = Mechatronics Engineering

Özet:
Dünya nüfusunun ve sanayileşmenin hızla artmasıyla birlikte doğal yaşamında dengesi olumsuz bir şekilde etkilenmeye başlamıştır. Artan kirliliği önlemek veya azaltmak amacıyla temizlemek için doğal bir kaynak olan suya bazı kimyasal maddeler eklenerek daha etkili temizlik yöntemleri uygulanmaya konulmaya çalışılmaktadır. Suya katılan bu kimyasal maddeler çevre kirliliğini tetikleyen ve doğal dengeyi bozan, önemli tehlikeli maddeleri içermektedir. Sanayileşmenin artmasıyla üretilen makine parçalarının farklılığı ve dayanımı göz önünde bulundurulduğunda temizlik konusundaki beklentiler de genişlemektedir.
Temizlik her canlının da ihtiyaç duyduğu bir kavramdır ve teknolojinin hızla gelişmesiyle farklı temizlik yöntemleri kullanılmaya ve araştırılmaya başlanmıştır. Kimyasal temizliğin zararlarını fark eden bilim insanlarının çalışmalarıyla ses dalgaları ile temizlik keşfedilmiştir. Ses tekniği ile yani ultrasonik ile temizlik, genellikte yüksek hassasiyete temizlik isteyen makine parçalarında ve temizlemede ulaşılması zor noktaların hassasiyetle temizlenmesi maksadıyla kullanılmaya başlanmıştır. Ultrasonik temizlik diğer temizlik yöntemlerine kıyasla az maliyetli, güvenli ve kaliteli bir temizleme yöntemdir.
Ultrasonik temizleme işlemini gerçekleştirecek bir sistem 5 ana kısımdan oluşmaktadır. Bunlardan ilki paslanmaz malzemeden imal edilmiş temizleme tankı (kabı), tankın duvar ve/veya zemin bölgelerine özel bir yapıştırıcı (örn: epoksi) ile yapıştırılmış dönüştürücü veya dönüştürücüler, ultrasonik güç devresi, ısıtıcı ve termostattır.
Bu çalışmada, ultrasonik yöntemle temizleme işleminde sıcaklık değişimlerinin temizleme üzerindeki etkileri incelenmiştir. Güç kartı tasarlanmış ve çalışma prensibi açıklanmıştır. Temizlenecek aynı tip yüzeylerde sabit frekans ve farklı sıvı sıcaklıkları uygulanarak temizleme yönteminde sıcaklığın etkileri folyo ve çelik malzeme örnekleri kullanılarak belirlenmiştir. Yapılan deneylerde en etkili temizleme 60°C sıcaklık, 25-30 kHz frekans değerlerinde elde edilmiştir.

Abstract:
With the rapid increase of the world's population, the balance of natural life has started to be affected negatively. In order to preventin creased pollution, more effective cleaning methods are tried to be applied by adding some chemical substances to water, which is a natural source for cleaning. These chemicals are a big and dangerous factor that triggers environmental pollution and disrupts natural balance. With the increase in industrialization, considering the difference and strength of the parts produced, the expectations for cleaning are expanding.
Cleaning is a term that every living thing needs, and with the rapid development of technology, different cleaning methods have begun to be found. Cleaning by sound waves was discovered by scientists who realized the damages of chemical cleaning. Cleaning by sound technique, ie ultrasonic, has been started to be used in parts with high sensitivity and difficult to reach for cleaning. Ultrasonic cleaning is a low cost, safe and quality method compared too ther cleaning methods.
5 main substances are needed to perform the ultrasonic cleaning process. The first one is the "cleaning tank" made of stainless material. The transducer or transducers affixed with a special adhesive (egepoxy) to the wall or floor areas of the tank are the ultrasonic power circuit, the heater and the cleaning fluid.
This, the effects of detecting changes in the ultrasonic cleaning process has been studied. Power board teaching and working principle is explained. By applying constant frequency and hot liquid temperatures on the same type of surfaces to be cleaned, an example of effective foil and steel material in the cleaning method The most effective cleaning was obtained at 60°C temperature, 25-30 kHz frequency values.