Okul öncesi öğretmenlerinin rehberlik yeterlilikleri ile çocukların duygularına verdikleri tepkiler ve öğretmenlik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between preschool teachers' guidance competencies and their reactions to children's emotions and their teaching attitudes
Yazar: BÜŞRANUR DURSUN
Danışman: PROF. DR. OZANA URAL ; DR. NAZİFE HÜLYA BİLGİN KÖSE
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Duygu = Emotion ; Duygusal tepkiler = Emotional responses ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Rehberlik = Guidance ; Tutum ölçekleri = Attitude scales ; Yeterlilik = Sufficiency ; Ölçekler = Scales ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı; okul öncesi öğretmenlerinin rehberlik yeterlilikleri ile çocukların duygularına verdikleri tepkiler ve öğretmenlik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesidir.
Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim ve öğretim yılında, İstanbul ilinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı bağımsız anaokulları, ilköğretim anasınıfları ve özel anaokullarında görev yapmakta olan 326 okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; "Kişisel Bilgi Formu", "Okul Öncesi Öğretmenlerinin Rehberlik Yeterlilikleri Ölçeği", "Çocukların Duygularına Verilen Tepkiler Ölçeği-Öğretmen Formu" ve "Okul Öncesi Öğretmenleri Öğretmenlik Tutum Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde; Mann Whitney U,  Kruskal Wallis ve Spearman Korelasyon testleri kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre; okul öncesi öğretmenlerinin rehberlik yeterlilikleri ile çocukların duygularına verdikleri tepkiler arasında ve okul öncesi öğretmenlerinin rehberlik yeterlilikleri ile öğretmenlik tutumları arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Okul öncesi öğretmenlerinin rehberlik yeterlilikleri ile demokratik tutumları arasında pozitif yönde, otokratik/otoriter tutumları ile negatif yönde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Okul öncesi öğretmenlerinin rehberlik yeterliliklerine dair ortalama puanlar tüm alt boyutlar için yüksek hesaplanmıştır ve öğretmenlerin en çok demokratik tutumu benimsedikleri belirlenmiştir. Çeşitli demografik değişkenlerin okul öncesi öğretmenlerinin rehberlik yeterliliklerine etkisi incelendiğinde cinsiyet, öğretmen yaşı, okulun sosyokültürel durumu, meslekteki yıl, çalışılan okul türü, sınıftaki çocuk yaş gurubu ve çocuk sayısında anlamlı farklılık bulunurken; medeni durum, çocuk sahibi olma durumu ve öğrenim durumu arasında bulunmamıştır. Çeşitli demografik değişkenlerin çocukların duygularına verilen tepkilere etkisi incelendiğinde cinsiyet, öğretmen yaşı, okulun sosyokültürel durumu, çocuk sahibi olma durumu, öğrenim durumu, çalışılan okul türü, sınıftaki çocuk yaş grubu ve çocuk sayısında anlamlı farklılık bulunurken; medeni durum ve meslekteki yıl değişkenlerinde anlamlı farklılık bulunmamıştır. Çeşitli demografik değişkenlerin okul öncesi öğretmenlik tutumlarına etkisi incelendiğinde cinsiyet, öğretmen yaşı, medeni durum, öğrenim durumu, çalışılan okul türü ve sınıftaki çocuk sayısı arasında anlamlı farklılık bulunurken; öğretmen yaşı, çocuk sahibi olma durumu, meslekteki yıl ve sınıftaki çocuk yaş grubu değişkenlerinde anlamlı farklılık bulunmamıştır.  Araştırmanın bu sonuçları ilgili alanyazın doğrultusunda tartışılmış ve araştırmacılar ve uygulayıcılara yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The main purpose of this study is to examine the relationship between preschool teachers' guidance competencies, their reactions to children's emotions and their teaching attitudes.
Relational survey model, one of the quantitative research methods, was used in the study. The study group of the research consists of 326 preschool teachers working in independent kindergartens, primary school kindergartens and private kindergartens affiliated to the Ministry of National Education in Istanbul in the 2021-2022 academic year. "Personal Information Form", "Scale of Guidance Competencies of Preschool Teachers", "Scale of Reactions to Children's Emotions-Teacher Form" and "Preschool Teachers' Teaching Attitude Scale" were used as data collection tools. Mann Whitney U, Kruskal Wallis and Spearman Correlation tests were used to analyze the data. 
According to the results of the study, a significant relationship was found between preschool teachers' guidance competencies and their reactions to children's emotions and between preschool teachers' guidance competencies and their teaching attitudes. There was a positive correlation between preschool teachers' guidance competencies and democratic attitudes and a negative correlation between preschool teachers' autocratic/authoritarian attitudes. The mean scores of preschool teachers' guidance competencies were high for all sub-dimensions and it was determined that teachers adopted the democratic attitude the most. When the effect of various demographic variables on the guidance competencies of preschool teachers was examined, significant differences were found in gender, teacher age, sociocultural status of the school, years in the profession, type of school, age group of children in the class and number of children, but not in marital status, having children and education level. When the effects of various demographic variables on the reactions to children's emotions were examined, significant differences were found in gender, teacher age, sociocultural status of the school, having children, educational status, type of school, age group of children in the class and number of children, while no significant differences were found in marital status and years in the profession. When the effects of various demographic variables on preschool teaching attitudes were examined, significant differences were found between gender, teacher age, marital status, educational status, type of school, and number of children in the class; while no significant differences were found in teacher age, having children, years in the profession, and age group of children in the class.These results of the study were discussed in line with the relevant literature and recommendations for researchers and practitioners were presented.