Çocuklarda kronik otitis media için sosyodemografik, sosyoekonomik ve klinik risk faktörleri
Çocuklarda kronik otitis media için sosyodemografik, sosyoekonomik ve klinik risk faktörleri
Yazar: ERCAN KURT
Danışman: DOÇ. DR. FATİH ÇELENK
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Otitis media = Otitis media ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Sosyoekonomik faktörler = Socio-economic factors ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Kronik otitis media (KOM) orta kulağın kulak zarında kalıcı değişikliklere yol açan uzun süreli enflamasyonudur. KOM çocuklarda sık görülen bir hastalıktır ve tam olarak tedavi edilmezse ciddi komplikasyonlara ve sekellere yol açabilir. Bu hastalıkla ilişkili risk faktörleri ortaya konulursa potansiyel komplikasyonlar önlenebilir ve önleyici stratejiler geliştirilir. Bu çalışmanın amacı çocuklarda KOM ile ilişkili klinik, sosyodemografik ve sosyoekonomik risk  faktörlerini belirlemektir. Bu çalışmaya 2005-2015 yılları arasında Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi KBB Anabilim Dalı'nda KOM tanı ve tedavisi almış 103 çocuk hasta ve 116 sağlıklı çocuk dahil edildi. Risk faktörlerini içeren anketler hasta ve kontrol grubundaki çocukların anne ve/veya babası ile birebir görüşülerek dolduruldu. Hastaların 53'ü erkek (%51,5) ve  50'si kızdı (%48,5).  Kontrol grubunda 48 erkek (%41,4) ve 68 kız (%58,6) çocuk bulunmaktaydı. Hastaların yaş ortalaması 13,1 (yaş aralığı, 2-16) ve kontrol grubunun yaş ortalaması 12,05 (yaş aralığı, 6-16) idi. Belirlenen risk faktörleri ile KOM arasındaki ilişkiyi belirlemek için çok değişkenli regresyon modeli ve tek değişkenli analiz kullanıldı. Annenin gebelikte sigara kullanması (p=0,014), ilk yaşta otitis media geçirme (p=0,001), sık otitis media geçirme (p=0,001), ilk yaşta sık üst solunum yolu enfeksiyonu geçirme (p=0,001), önceki kulak zarına ventilasyon tüpü tatbiki (p=0.001), önceki tonsillektomi ve/veya adenoidektomi (p=0,001), babada (p=0.008) ve kardeşte otitis media hikayesi (p=0,008) ve aile reisinin sigortasının olmaması (p=0.001)  KOM ile anlamlı olarak ilişkili bulundu. Çok-değişkenli analizde ilk yaşta otitis media geçirme (OR=8,00, %95 GA=[3,34-19,17], p=0.000),  babada  otitis media  hikayesi (OR=8,438, %95 GA=[1,47-48,42], p=0.017) ve aile reisinin sağlık güvencesinin olmaması (OR=3,091 %95 GA=[1,35-7,110], p=0.008) KOM ile ilişkili risk faktörleri olarak bulundu. Bu çalışmada elde edilen sonuçlara göre ilk yaşta otitis media geçirme, babada otitis media hikayesi aile reisinin sağlık güvencesinin olmaması KOM için risk faktörleridir.
 Anahtar Kelimeler: Aktif kronik otitis media, İnaktif kronik otitis media, Risk faktörleri.

Abstract:
Chronic otitis media (COM) is a long-term inflammation of the middle ear that leads to irreversible changes in eardrum. COM is a common disease in children, and if it is left untreated, it may cause severe complications and sequelae. If COM-related risk factors are elucidated, the potential complications can be prevented and prophylactic strategies can be developed. The aim of the present study is to identify COM-related clinic, sociodemographic and socioeconomic risk factors. 103 children with COM who diagnosed and treated in Gaziantep University Faculty of Medicine Department of Otorhinolaryngology between 2005 and 2015 and 116 healthy children were included in this study. The questionnaires including risk factors for COM were filled by interviewing verbatim with mothers and/or fathers of all children. There were 53 boys (51.5%) and 50 girls (48.5%) in patient group. In the control group, there were 48 boys (41.4%) and 68 girls (58.6%). The mean age of patients was 13.1 years (range, 2-16) and the mean age of the control group was 12.05 years (range, 6-16). Multiple logistic regression models and univariate analysis were used to determine association between risk factors and COM. Maternal smoking during pregnancy (p=0.014), history of otitis media in the first year of life (p=0.001), history of recurrent otitis media (p=0.001), history of upper respiratory tract infection in the first year of life (p=0.001), history of ventilation tube insertion (p=0.001), history of tonsillectomy and/or adenoidectomy (p=0.001), having a father (p=0.008) and brother/sister (p=0.008) with history of otitis media and lack of health insurance (p=0.001) were found to be significantly associated with COM. In multivariate analysis, history of otitis media in the first year of life (OR=8,00, %95 CI= [3,34-19,17], p=0.001), having a father with history of otitis media (OR=8.43, %95 CI= [1,47-48,42], p=0.017) and lack of health insurance (OR=3,09 %95 CI=[1,35-7,11], p=0.008) were significantly associated with COM. This study indicated that history of otitis media in the first year of life, having a father with history of otitis media and lack of health insurance are risk factors for COM. 




Keywords: Chronic otitis media, Cigarettes, Otitis media, Upper respiratory tract infection, Healthinsurance.