Alt sosyo-kültürel özellikler, annenin eğitim durumu, kardeş sayısı ve cinsiyetin çocukların ahlak ve sosyal kural bilgilerine etkisinin incelenmesi
The research of the influence of sub-social cultural characteristics, mother`s education level, number of siblings and gender on children`s knowledge of moral&social rules
Yazar: BANU BAÇ USLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYSEL ÇAĞDAŞ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Ev Yönetimi Eğitimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Ahlak = Morality ; Anne eğitimi = Mother education ; Anneler = Mothers ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Kardeşler = Brothers ; Kurallar = Rules ; Sosyokültürel durum = Socio-cultural situation ; Sosyokültürel özellikler = Socio-cultural characteristies ; Çocuklar = Children ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
BÖLÜM VII ÖZET Bu araştırmada, alt sosyo kültürel düzeyin, annelerin eğilim durumunun, kardeş sayısı ve cinsiyetin ilköğretim kurumlarına devam etmekte ulan 7, 8 ve 9 yaş grubu çocukların ahlak ve sosyal kural bilgisine etkileri incelenmiştir. Araştırmanın bağımsız değişkenleri alt sosyo kültürel düzey, annenin eğilim durumu, kardeş sayısı ve cinsiyet; bağımlı değişkenleri ise ahlak ve sosyal kural bilgileridir. Araştırmanın örneklemini 2004-2005 öğretim yılında Konya İl Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı ilköğretim okullarına devam eden öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmanın ömeklemine şehir alt sosyo kültürel düzeyi temsil eden 89 çocuk; kasaba alt kültürel düzeyi temsil eden 78 çocuk; köy alt sosyo kültürel düzeyi temsil eden 90 çocuk olmak üzere toplam 237 çocuk alınmıştır. Araştırmada iki ortalama arasındaki farkın anlamlılık testinin ikiden çok grup için genellemesini ifade etmek amacıyla 'Tek Yönlü Varyans Analizi', sonucu anlamlı olduğunda ise farklılık varsa hangi grup ya da gruplardan kaynaklandığını tespit elmek amacıyla Duncan Testi yapılmıştır (Alpar, 2001). Verilerin analizinde önem düzeyi 0.05 olarak benimsenmiştir. Araştırma bulguları aşağıda özetlenmiştir. I. Ahlak Kural Bilgisine İlişkin Bulgular: Alt sosyo kültürel düzeyin C.A.A.K.B.P.O, K.Y.A.A.K.B.P.O, K.D.A.A.K.B.P.0 ve T.A.K.B.P.O bakımından A.K.B boyutlarında istatistiksel olarak etkili olmadığı görülürken; O.Y.A.A.K.B.P.O üzerinde etkili olduğu görülmüştür. Bulgulara göre en yüksek puan ortalaması şehir alt sosyo kültür düzeyinden gelen çocuklara, en düşük puan ortalaması ise köy alt sosyo kültüründen gelen çocuklara aittir. Annenin eğitim durumunun O.Y_A.A.K.B.P.O ve K.Y.A.A.K.B.P.O üzerinde etkili olmadığı görülmüştür. Annenin eğitim durumunun çocukların C.A.A.K.B.P.O, K.D.A.A.K.B.P.O ve T.A.K.B.P.O istatistiksel olarak önemli derecede fark bulunmuştur. Üç ayrı puanortalamasında da en yüksek puanı ortaokul mezunu annelerin çocukları, en düşük puanı ise okur-yazar olmayan annelerin çocukları almıştır. Kardeş sayısının çocukların C.A.^ 0-/A- j K.Y.A.A.K.B.P.0, K.D.A.A.K.B.P.0 ve T.A.K.B.P.O üzerinde etkili olmadığı görülmüştür. Cinsiyet değişkeninin çocukların sadece K.Y.A.A.K.B.P.0 Özerinde etkili olduğu görülmüştür. K.Y.A.A.K.B.P.0 bakıldığında kız çocukların erkek çocuklardan daha yüksek puan aldıkları görülmüştür. II. Sosyal Kural Bilgisine İlişkin Bulgular: Alt sosyo kültür düzeyinin C.A.S.K.B.P.O, K.Y.A.S.K.B.P.O ve T.S.K.B.P.0 üzerinde etkili olmadığı görülürken; O.Y.A.S.K.B.P.O ve K.D.A.S.K.B.P.0 üzerinde etkili olduğu görülmüştür. Her iki ortalamada da en yüksek puanı şehir alt sosyo kültür düzeyinden gelen çocuklar almıştır. Anne eğitim durumunun, çocukların C.A.S.K.B.P.O hariç diğer tüm alt boyutlarda çocukların S.K.B. P.O üzerinde etkili olduğu görülmüştür. 0.Y.A.S.K.B.P.0 göre en yüksek puan ortalaması üniversite mezunu annelerin çocuklarına, K.Y.A.S.K.B.P.O göre en yüksek puan ortalaması ilkokul mezunu annelerin çocuklarına, K.D.A.S.K.B.P.O göre ise üniversite mezunu annelerin çocuklarına ve T.S.K.B.P.0 göre ise en yüksek puan ortalaması ilkokul mezunu annelerin çocuklarına aittir ve son olarak bu puan ortalamalarının tümünde en düşük puan ortalaması okur-yazar olmayan annelerin çocuklarına aittir. Kardeş sayısının C.A.S.K.B.P.O, O.Y.A.S.K.B.P.O, K.Y.A.S.K.B.P.O, K.D.A.S.K.B.P.0 ve T.S.K.B.P.O etkili olmadığı görülmüştür. Cinsiyet değişkenin C.A.S.K.B.P.O, O.Y.A.S.K.B.P.O, K.Y.A.S.K.B.P.O, K.D.A.S.K.B.P.0 ve T.S.K.B.P.O etkili olmadığı saptanmıştır.

Abstract:
ABSTRACT In this research we have studied 7-8 and 9 age group children to find out the effects of sub-social characteristics, mother's education level, the number of siblings and gender on their knowledge of social and moral rules. In this research, pictures which had been used by Nobes and Pawson (2003) in their relevant study were applied. In Perception of Understanding Moral and Social Rules Scale (P.U.M.S.R.S) 21 pictures; eleven of which measure knowledge of social rules and ten of which measure knowledge of moral rules were used. The first question related to the pictures measures the criterion of seriousness in knowledge of social and moral rules, the second question measures the criterion of authority contingency, the third one measures the criterion of rule contingency and the last one measures changing the rule scale. The application took three months and the application of these pictures to each child took approximately 20 minutes. In this research the scanning model was used. All differences discussed below as significant at the p< 0.05 level or greater. I. Results Related to Moral Rules: 1. Social cultural differences have got statistical effects on criterion of contingency of authority. Mo social cultural effect is found on other criteria and on the total score. 2. Mother's education has got statistical effect on criteria of seriousness and changing the rule scale, and also on the total score. Mother's education doesn't have any statistical effect on the criterion of authority contingency. 3. Gender has got statistical effect only on criterion of lack of a rule scale. No gender differences are found on the other criteria and on the total score. 4. The number of siblings hasn't got any statistical effect on any of the criteria and total score. II. Results Related to Social Rules: 1. Sub-social cultural characteristics have got statistical effects on two criteria which are authority contingency and changing the rule scale. Sub-social cultural characteristics have got no statistical effects on seriousness and rule contingency criteria and total scores. 2. Mother's education level hasn't got any statistical effects only in seriousness scale. 3. No gender differences arc found on any of the criteria. 4. The number of siblings hasn't got any statistical effect on any of the criteria. 136