Farklı ekim nöbeti uygulamalarının aspir (Carthamus tinctorius L.) bitkisinin tohum verimi ile bazı verim öğeleri üzerine etkileri
The effect of different power shipping applications on seedyield and some yield elements of saspir (Carthamus tinctorius L.)plant effects
Yazar: NECATİ DEMİREL
Danışman: PROF. DR. BELGİN COŞGE ŞENKAL
Yozgat Bozok Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Farklı ekim nöbeti uygulamalarının (1-aspir-aspir, 2-mürdümük-aspir, 3-yabancı ot-aspir,
4-nadas-aspir) aspirde (Carthamus tinctorius L.) verim ve verim öğeleri üzerine etkisini
değerlendirmek amacıyla yürütülen çalıĢmada Linas ve Olas aspir (Carthamus tinctorius
L.). çeĢitleri materyal olarak kullanılmıĢtır. ÇalıĢma Yozgat Bozok Üniversitesi Tarımsal
Uygulama ve AraĢtırma Merkezi'nin Divanlı/Merkez mevkiindeki araĢtırma uygulama
alanında 2022 yılında yürütülmüĢtür. Deneme tesadüf bloklarında bölünmüĢ parseller
deneme desenine göre 4 tekerrürlü olarak kurulmuĢtur. Denemede ana parsellere ekim
nöbeti uygulamaları alt parsellere de çeĢitler yerleĢtirilmiĢtir. ÇalıĢma sonucunda bitki
boyu 56.25 (2)-69.60 (1) cm, ilk dal yüksekliği 25.43 (2)-36.70 (3) cm, yan dal sayısı 6.57
(1)-7.07 (4) adet, ana tabla çapı 25.54 (2)-26.63 (1) cm, ana tabladaki tohum sayısı 28.97
(2)-34.50 (3) adet, bitki baĢına tohum ağırlığı 7.66 (2)-11.43 (1) g, 1000 tohum ağırlığı
27.32 (2)-36.86 (1) g, tohum verimi 61.86 (2)-231.49 (1) kg/da, yağ oranı %25.92 (1)-
31.16 (4) ve protein oranı %20.04 (4)-23.08 (1) arasında değiĢmiĢtir. Protein oranı hariç,
diğer özelliklere ait veriler incelendiğinde; yabancı ot üzerine aspir ekilen alanda en düĢük
değerler elde edilmiĢtir. Tohum verimi bakımından en yüksek değeri aspir-aspir
uygulaması vermiĢ bunu mürdümük-aspir ve nadas-aspir uygulamaları takip etmiĢtir.

Anahtar Kelimeler: Aspir, Nadas, Ekim Nöbeti, Verim, Yağ Oranı

Abstract:
Linas and Olas safflower cultivars were used as materials in the study conducted to
evaluate the effects of different crop rotation practices (1-safflower-safflower, 2-damsonsafflower, 3-weed-safflower, 4-fallow-safflower) on yield and yield components in
safflower (Carthamus tinctorius L.). The study was conducted in 2022 in the research
application area of Yozgat Bozok University Agricultural Application and Research Center
in Divanlı/Merkez location. The experiment was set up with 4 replications according to the
split-plot experimental design in randomized blocks. In the experiment, crop rotation
applications were placed in the main plots and varieties were placed in the sub-plots. As a
result of the study, plant height, first branch height, number of side branches, main head
diameter, number of seeds in the main head, seed weight per plant, 1000 seed weight, seed
yield, oil ratio and protein ratio varied between 56.25 (2)-69.60 (1) cm, 25.43 (2)-36.70
(3) cm, 6.57 (1)-7.07 (4), 25.54 (2). -26.63 (1) cm, 28.97 (2)-34.50 (3) pieces, 7.66 (2)-
11.43 (1) g, 27.32 (2)-36.86 (1) g, seed yield 61.86 (2)-231.49 (1) kg/da, 25.92% (1)-31.16
(4) and 20.04% (4)-23.08 (1), respectively. When the data on other characters, except
protein ratio, are examined; the lowest values were obtained in the area where safflower
was sown on weeds. Safflower-safflower application gave the highest value in terms of
seed yield, followed by Lathyrus-safflower and fallow-safflower applications.

Key Words: Safflower, Fallow, October Seed, Yield, Oil Content