Obstrüktif uyku apneli hastalarda iki farklı ağıziçi apareyin etkinliğinin karşılaştırılması: sefalometrik ve polisomnografik analiz
The comparison of the efficiency of two different intra oral appliances in obstructive sleep apnea patients: cephalometric and polysomnographic analysis
Yazar: GÖKÇE ORAL ŞENGÜN
Danışman: PROF. DR. HÜLYA KILIÇOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Bu çalışmanın amacı; ağız içi aparey tedavisi endikasyonu konmuş, hafif ve orta şiddetli (AHI: 5-30) 25 OSA hastasına Therasnore ve MDSA apareylerini uygulayarak, aparey öncesi ve aparey mandibulanın maksimum protrüzyon miktarının %50'si ve %75'i kadar aktive edildikten sonra elde edilen kayıtlara (supin pozisyonda çekilen lateral sefalometrik radyografiler, PSG kayıtları, TMR/ATK (palpasyon skoru), subjektif değerlendirme ve uyku kartı (Epworth skalası, klinik skor) formları) dayanarak, aparey içi ve apareyler arası farkların OSA üzerindeki etkinliğini belirlemektir. 20 erişkin sağlıklı birey kontrol grubu olarak, OSA'lı bireylerle aralarındaki havayolunun ön-arka yön boyut farklarının belirlenmesi amacıyla çalışmaya dahil edilmiştir.OSAS+ bireylere ait 75, OSAS- bireylere ait 20 lateral sefalometrik radyografi üzerinde 42 farklı iskeletsel, dişsel ve havayoluna ait parametre ölçülmüştür (40 milimetrik, 2 açısal). Elde edilen tüm verilerin istatistiksel analizinde Mann Whitney-U ve Wilcoxon testleri kullanılmıştır.Havayolunun ön-arka yön boyutu, Therasnore apareyi grubunda farenksin üst bölgelerinde (S0, S1, S2, S3, S6); MDSA grubunda ise tüm farenks boyunca bazı bölgelerde (S0, S1, S5, S8, S9, S10) istatistiksel olarak anlamlı şekilde artmıştır. Her iki apareyde de AHI skorlarında düşüş ve OSAS semptomlarında belirgin azalma görülmekle beraber MDSA, AHI skorlarında meydana getirdiği azalma yönünden Therasnore'dan daha başarılı bulunmuştur. Tedavi sonunda her iki aparey kullanımında Evre 1, Evre 2, Evre 3,4'ün normal uyku fizyolojisinin sınırları içine geldiği görülmüştür. Çalışma süresi içinde apareylerin TME ve kaslarda önemli bir soruna neden olmadığı gözlenmiştir.Sonuç olarak, havayolunda meydana getirdikleri değişiklikler benzer olmasa da, her iki aparey de AHI skorlarını azaltarak OSAS tedavisinde başarılı olmuşlardır. Klinik olarak önemli miktarda olmasa da her iki apareyde de dişsel yan etkiler meydana geldiğinden ağız içi aparey kullanan OSA hastalarının uzun dönem gözlenmesi gerektiğini düşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: Obstrüktif Uyku Apnesi (OSA), polisomnografi (PSG), Therasnore apareyi, MDSA

Abstract:
The aim of this study is to determine the effect of two intra oral appliances (MDSA and Therasnore) on mild-to-moderate (AHI: 5-30) OSAS¬+ patients. For this purpose, data is taken from 25 adult patients (supine lateral cephalograms taken at 50% and %75 of maximum mandibular protrusion, PSG records, TMR/ATK scores, subjective evaluation form ve sleep record forms (Epworth scale, clinical score form) ) and is evaluated to determine and to compare the effectiveness of appliances. 20 healty adults participated in the study as control group to determine the sagittal airway dimension difference between OSAS- and OSAS+ persons.42 different skeletal, dental and airway parameters are measured on 75 (for OSAS+ persons) and 20 (for OSAS- persons) lateral cephalometric radiographies (40 linear, 2 angular). All data are evaluated statistically with Mann Whitney-U ve Wilcoxon tests.The sagittal dimensions of the airway has increased statistically; at the upper pharyngeal parts (S0, S1, S2, S3, S6) in Therasnore group and at some parts in the whole pharynx (S0, S1, S5, S8, S9, S10) in MDSA group. Both of the appliances achieved a decrease in the AHI scores and OSAS symptoms, however MDSA is better for the decrease in the AHI scores than Therasnore. At the end of the treatment, non-REM sleep stages (stage 1, stage 2 and stage 3,4) were within the physiological sleep values. The appliances did not have any adverse effects on TMJ and on the muscles in the study period.In conclusion, even if the changes in the airway are not alike, both of the appliances achived at OSAS treatment by decreasing the AHI scores. Both of the appliances have caused dental side effects (not clinically important); because of that reason in our opinion OSA patients that wear intra oral appliances should be observed in long time period.Key Words: Obstructive Sleep Apnea (OSA), polysomnography (PSG), Therasnore appliance, MDSA