Eylemleriyle Türkiye Hizbullah'ı ve legalleşme süreci
Turkish Hezbollah with actions and legalization process
Yazar: MUHAMMED SUAD ÇELEN
Danışman: PROF. DR. ENGİN BERBER
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Eylem = Action ; Hizbullah = Hizbullah ; Legalleşme = Legalization ; Terör = Terror ; Terörizm = Terrorism ; Uluslararası terörizm = International terrorism ; İslami radikalizm = Islamic radicalism ; Şiddet = Violence

Özet:
1979 yılında Batman'dan kurulan Türkiye Hizbullah'ı, 2000'li yıllara kadar silahlı şiddet eylemleri ile dikkat çekmiştir. Radikal İslamcı bir yapıya sahip olan Hizbullah, dini siyasallaştırarak şiddet eylemlerine gerekçe üretmiş ve meşrulaştırma amacıyla dini istismar eden haksız referanslar kullanmıştır. Bu referansların başında gelen cihad kavramı ve kitaplı dinlerde şiddetin pozisyonu ve konumu çalışmamızda incelenmiştir. Dini istismar eden radikal bir yapılanma özelliğine sahip olan Hizbullah, kategorik ve seçici terörizm tipinde bilinçli ve planlı şiddet eylemleri yapmıştır. Türkiye'de şeri esaslara dayalı bir rejim kurmak isteyen Hizbullah, İslami devrim amaçlamaktadır. Bu amaçla kolektif şiddete başvuran Hizbullah'ın eylemleri, devrimci şiddet teorisi bağlamında değerlendirilmiştir. 
Çalışmada öncelik olarak; Hizbullah'ın kendi dilinden kaynakların kullanılmasına özen gösterilerek, özellikle 2003 yılından sonra başlayan legalleşme dönemi ele alınmış ve bu dönemde oluşturulan yeni yapılanma ile propaganda organları incelenmiştir. Ayrıca kurucu lider Hüseyin Velioğlu'nun Beykoz'da çıkan çatışmada öldürüldüğü tarihte ilan edilen, anayasa mahiyetindeki Hizbullah Manifestosu ile Hizbullah yönetici kadrosunun yargılandığı davada yapılan sanık ve avukat savunmalarının yer aldığı, "Hizbullah Ana Davası: Savunmalar" isimli kitap incelenmiştir. 
Çalışmada son olarak, kurulduğu günden bu yana kendini cemaat olarak adlandıran Türkiye Hizbullah'ının, Kobane eylemleri süresince PKK ile girdiği çatışmalar incelenmiş ve Hizbullah'ın son durumu değerlendirilmiştir.

Abstract:
Turkish Hezbollah, established in Batman, in 1979, had drawn attentions by its acts of armed violence. Hezbollah which has a Radical Islamist structure produced reasons for acts of violence by politicizing Islam, and in order to legitimize violence some unfair references which exploit religion are used. In this research, the concept of cihad, the primary source of exploitative references to religion, and how violence is positioned in divine religions are scrutinized. Hezbollah as a radical organization which exploits Islam, employing selective and categorical terrorism, have conducted deliberate and planned acts of violence. With the dream of a government based on Sharia law, Hezbollah aims an Islamic revolution. The attacks by Hezbollah who applies collective violence for the purpose of Islamic revolution, is interpreted within the context of the theory of revolutionary violence.
First of all, in this research, with attentiveness to using sources in their own language, in particular, the legalization process of Hezbollah began by 2003 and the reorganization structure and propagation instruments used in this process is analyzed. Besides, the book named "Hizbullah Ana Davası: Savunmalar" which includes apologias of defendants and attorneys in the trial of the heads of Hezbollah and also the constitutional natured manifesto of Hezbollah declared at the time when the founding leader of the organization, Hüseyin Velioğlu killed in a conflict in Beykoz, Istanbul, is discussed. 
Lastly, in the research, the armed conflicts between PKK and Turkish Hezbollah, who refers itself as a community since it is founded, is analyzed and the final situation of Hezbollah is interpereted.