Günümüz sanat müzelerinde internet kullanımı ve koleksiyonların çevrim içi erişilebilirliğine dair bir araştırma
A Research on internet use and online accessibility of collections in today's art museums
Yazar: NURCAN DİŞ YÜZER
Danışman: DOÇ. BURAK BOYRAZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı / Müzecilik Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Müzecilik = Museology
Dizin: Modern müzecilik = Modern museology ; Sanat müzeleri = Art museums

Özet:
Bu araştırma, günümüz müzecilik anlayışının bir yansıması olarak sanat müzelerinin web siteleri aracılığıyla koleksiyonların çevrim içi ortamda sunulması konusunu ele almıştır. Özellikle pandemi sonrasında (bilgi toplumlarının edindikleri yeni alışkanlıklar doğrultusunda) müzeler için koleksiyonlarını çevrim içi platformlarda gösterme ve ziyaretçilerine erişime sunma ihtiyacı doğmuştur. Tez kapsamında incelenen sanat müzeleri örnekleri, izleyicilere daha geniş ve erişilebilir bir deneyim sunmak amacıyla koleksiyonlarında dijitalleştirme yapıp kurumsal web sayfalarına taşımışlardır. Müzelerin internet ortamında dijital koleksiyon sunumu, koleksiyonların fiziksel sınırlamalardan kurtulmasını ve izleyicilere çeşitli içeriklerle etkileşimde bulunma olanağı sağlar. İnteraktif platformlar, izleyicilere çevrim içi erişim sağlamakla birlikte koleksiyon nesneleri hakkında bilgi edinme, sanatçıların biyografilerini keşfetme ve sanat tarihini tanıma imkânı sunar. Covid-19 gibi problem arz eden salgın döneminde ve sonrasında, dijital koleksiyon sunumu müzelerin izleyicilere erişimini sürdürmesine yardımcı olmuş ve müzeler ile izleyiciler arasındaki etkileşimi ve bağı güçlendirmiştir. Dijitalleşen nesnelerin erişilebilirliğinin getirdiği avantajlar arasında öğrenme, araştırma ve katılımı teşvik etme bulunmaktadır. Küresel anlamda internet kullanan herkesin erişim sağlayacağı bu dijitalleştirilmiş koleksiyonlar müzelerin şeffaf ve demokratik özelliğini de vurgular. Aynı zamanda akademisyenler, sanatçılar, öğrenciler, izleyiciler, araştırmacılar ve küratörlerin müzelerin dijitalleştirilen koleksiyonlarını kullanarak çeşitli fikirler geliştirebilir ve farklı koleksiyonlarla karşılaştırarak sanat çeşitliliğini keşfedebilirler. Sonuç olarak, günümüz müzecilik anlayışının bir yansıması olarak koleksiyonların dijitalleştirilerek web sayfaları üzerinden çevrim içi ortamda sunma durumu, müzelerin izleyicilere web ortamında etkileşimli deneyimler sunmasını sağlamaktadır ve müzelerin iletişim işlevine yöneliktir. Teknolojinin ilerlemesiyle birlikte, müzelerin dijital platformlarda daha da yenilikçi çözümler geliştirmesi ve izleyicileri açık erişim kapsamında daha şeffaf olmaları beklenmektedir. Konuyla alakalı ulusal ve uluslararası alandaki araştırmalardan ve çalışmalardan yararlanılmıştır. Tezde, seçili sanat müzelerinin web sayfaları üzerinden koleksiyonlarına erişimin nasıl olduğu ve içeriğinin neler olduğu tespit edilmiştir ve bu çerçevede araştırılmıştır. Bu müzelerin web siteleri üzerinden incelemesi için içerik analizi yöntemlerinden de faydalanılmaktadır incelenen sanat müzelerinin web sayfalarındaki genel durum olmakla birlikte koleksiyon bölümleri odak alınarak değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Müzecilik, Sanat Müzeleri, Dijitalleştirilen Koleksiyonlar, Web Siteleri, Çevrim İçi Erişebilirlik

Abstract:
This research dealt with the issue of presenting collections online through the websites of art museums, as a reflection of today's understanding of museology. Especially after the pandemic (in line with the new habits acquired by information societies), there has been a need for museums to display their collections on online platforms and make them accessible to their visitors. The examples of art museums examined within the scope of the thesis have digitized their collections and moved them to their corporate web pages in order to offer a broader and more accessible experience to the audience. Digital collection presentation of museums on the internet allows collections to be free from physical limitations and allows audiences to interact with various contents. Interactive platforms provide viewers with online access and the opportunity to learn about collectible objects, discover artists' biographies and get to know the history of art. During and after problematic epidemics such as Covid-19, digital collection presentation has helped museums maintain their access to audiences and strengthened the interaction and bond between museums and audiences. The advantages of accessibility of digitalized objects include encouraging learning, research and participation. These digitized collections, which can be accessed by anyone using the internet globally, also emphasize the transparent and democratic feature of museums. At the same time, academics, artists, students, viewers, researchers and curators can develop various ideas using the digitized collections of museums and explore the diversity of art by comparing them with different collections. As a result, as a reflection of today's understanding of museology, the digitalization of collections and presentation of them online through web pages enables museums to offer interactive experiences to their audiences on the web and is aimed at the communication function of museums. With the advancement of technology, museums are expected to develop even more innovative solutions on digital platforms and be more transparent to their audiences within the scope of open access. National and international research and studies related to the subject were used. In the thesis, it has been determined how the collections of selected art museums can be accessed through their web pages and what their contents are, and researched within this framework. Content analysis methods are also used to examine the websites of these museums. Although the general situation on the websites of the art museums examined is evaluated by focusing on the collection sections.
Keywords: Museology, Art Museums, Digitalized Collections, Websites, Online Accessibility