Mesobuthus gibbossus venomunun saflaştırılması ve antimikrobiyal aktivitesinin araştırması
Purification and investigation of antimicrobial activity of Mesobuthus gibbossus venom
Yazar: FATMA NUR CIBIR
Danışman: DOÇ. DR. FİGEN ÇALIŞKAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji ve Biyogüvenlik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyoteknoloji = Biotechnology

Özet:
Mesobuthus gibbossus Türkiye'deki en zehirli akrepleri içinde bulunduğu Buthidae
familyasına ait bir akrep türüdür. Ege, Akdeniz ve İç Anadolu Bölgesi'nden, Doğu Anadolu
Bölgesi'ne kadar oldukça geniş bir alanda yayılım göstermektedir. Son yıllarda antibiyotiklerin
yoğun ve aşırı kullanımı ile birlikte patojenik mikroorganizmaların güncel antibiyotiklere karşı
direnç geliştirmeleri sonucunda yeni antibiyotik kaynaklarına arayışına girilmiştir. Bu çalışmada
akrep venomunun farklı mikroorganizmalar üzerindeki antimikrobiyal aktivitesi araştırılmıştır.
Bu amaçla gerçekleştirilen çalışmalarda öncelikle M. gibbossus ham venomunun 6 farklı
mikroorganizma (Listeria monocytogenes, Enterococcus faecalis, Bacillus subtilis, Bacillus
megaterium, Staphylococcus aureus ve Pseudomonas aeruginosa) üzerindeki antimikrobiyal
etkisi araştırılmıştır. Antimikrobiyal çalışmalarda dökme plak agar yöntemi kullanılmış ve bu
çalışmalar sonucunda 3 mikroorganizmada (Listeria monocytogenes, Bacillus subtilis ve
Staphylococcus aureus) etki gözlenmezken, diğer 3 mikroorganizmada (Enterococcus faecalis,
Bacillus megaterium ve P. aeruginosa) etki gözlenmiştir. Ham venom kullanılan çalışmalarda
fazla etkinin P. aeruginosa üzerinde gözlenmesi ve klinik açıdan daha patojenik bir
mikroorganizma olduğu için ileri çalışmalara P. aeruginosa ile devam edilmiştir. Ham venomda
etki gözlendikten sonra yüksek performans sıvı kromatografisinde bileşenlerine ayrıştırılmıştır.
Kromatografik fraksiyonlarında ise 0-3, 3-6, 6-9, 21-24, 24-27, 27-30, 30-33 ve 36-39'uncu
dakikalar arasında toplanan 3'er dakikalık fraksiyonlarda etki görülmüştür.
Çalışma sonuçları, M. gibbossus akrep venomunun antimikrobiyal aktiviteli peptidleri
içerdiği ve günümüz antibiyotiklerine karşı direnç geliştiren mikroorganizmalara karşı etkin olan
özgün moleküller içerdiğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Mesobuthus gibbosus, akrep, venom, antibiyotik, antimikrobiyal aktivite

Abstract:
Mesobuthus gibbossus is a scorpion species belonging to the Buthidae family, which
includes the most venomous scorpions in Turkey. It is distributed in a wide area from the Aegean,
Mediterranean and Central Anatolia Regions to the Eastern Anatolia Region. In recent years, with
the intensive and excessive use of antibiotics, pathogenic microorganisms have developed
resistance to current antibiotics and new sources of antibiotics have been sought. In this study, the
antimicrobial activity of scorpion venom on different microorganisms was investigated.
In the studies carried out for this purpose, the antimicrobial effect of M. gibbossus crude
venom on 6 different microorganisms (Listeria monocytogenes, Enterococcus faecalis, Bacillus
subtilis, Bacillus megaterium, Staphylococcus aureus and Pseudomonas aeruginosa) was
investigated. Bulk plate agar method was used in antimicrobial studies and as a result of these
studies, no effect was observed in 3 microorganisms (Listeria monocytogenes, Bacillus subtilis
and Staphylococcus aureus), while no effect was observed in 3 other microorganisms
(Enterococcus faecalis, Bacillus megaterium and P. aeruginosa). Since a clearer effect was
observed in P. aeruginosa and it is a more clinically pathogenic microorganism, studies were
continued with it. After the effect was observed in crude venom, it was separated into its
components by high performance liquid chromatography. The effect was observed in the fractions
at 0-3, 3-6, 6-9, 21-24, 24-27, 27-30, 30-33 and between 36-39 minutes.
The results of the study show that M. gibbossus venoms contain peptides with
antimicrobial activity and specific molecules that are effective against microorganisms that have
developed resistance to today's antibiotics.
Keywords: Mesobuthus gibbossus, scorpion, venom, antibiotic, antimicrobial activity