7-18 yaş obez hipertansif Türk çocuklarında tuz alımının değerlendirilmesi
Evaluation of salt intake in obese hypertensive Turkish children aged 7-18
Yazar: KÜBRA HİCRAN DÜZ
Danışman: PROF. DR. MESİHA EKİM
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Hipertansiyon = Hypertension ; Obezite = Obesity ; Sodyum = Sodium ; Tuz = Salt ; Tuz tüketimi = Salt consumption ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children

Özet:
Çocukluk çağında yüksek tuz tüketimi hem dünya genelinde hem de
ülkemizde bir halk sağlığı sorunu olarak karşımıza çıkmaktadır. Çocuklarda
tuz tüketimi yaş, beslenme alışkanlığı, sosyokültürel çevre gibi birçok
faktörden etkilenmektedir. Tuz tüketimini artıran faktörlerden en önemlisi
obezitedir. Obezite ve artmış tuz tüketimi çocuklarda hipertansiyon ve
ilerleyen yaşlarda kardiyovasküler hastalık, kronik böbrek hastalığı, inme
gelişme riskini artırmaktadır.
Dünyada çocuklarda tuz alımı üzerine yapılmış birçok çalışma mevcut
olmasına rağmen araştırmalarımız sonucunda Türk çocuklarında bu konuda
yapılmış sınırlı sayıda çalışma olduğu görülmüştür. Bu nedenle
çalışmamızda normotansif ve hipertansif obez çocuklar arasında tuz alımı
açısından farklılık olup olmadığının irdelenmesi ve hipertansiyon ile tuz alımı
arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmamıza 7-18 yaş arasında, 23 obez hipertansif (çalışma grubu)
ve 43 obez normotansif (kontrol grubu) olmak üzere toplam 66 hasta
alınmıştır. Çalışma grubunun yaş ortalaması 13.75±2.82 yıl, kontrol grubunun
yaş ortalaması 12.15±2.54 yıl bulunmuştur. Çalışma grubundaki hastaların
aile öyküsünde %60.86 (n=14) hipertansiyon ve/veya obezite, kontrol
grubundaki hastaların aile öyküsünde ise %13.95 (n=6) hipertansiyon,
%30.23 (n=13) obezite bulunmuştur. Obezitenin tanımlanmasında vücut kitle
indeksi z skoru ve rölatif vücut kitle indeksi kullanılmıştır. Hipertansif
hastalarda 24 saatlik kan basıncı ölçümü yapılmış ve tüm hastalarda 24
saatlik idrarda sodyum atılımı değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler
sonucunda obez hipertansif grupta, obez normotansifler ile
karşılaştırıldığında, günlük tuz tüketimi daha yüksek bulunmuştur.

Abstract:
High salt consumption in childhood is a public health problem both in
the world and in Turkey. Salt consumption in children is affected by many
factors such as age, nutiritional habits and socio-culturel habits. Obesity is
the most important factor that increases salt comsumption. Increased salt
comsumption in obese children increases the risk of hypertension,
cardiovascular disease and chronic kidney disease in advanced ages.
Although there are many studies on salt intake in children in the world,
as a result of our search, it has been observed that there are limited number
of studies on this subject in Turkish children. Therefore, we aimed to
investigate whether there is a difference between salt intake in normotansive
and in hypertensive obese children, determine the relationship between
hypertension and salt intake.
The study included 23 obese hypertensive (study group) and 43 obese
normotensive (control group) patients. The mean age of study group was
13.75±2.82 year and the mean age of control group was 12.15±2.54 year. In
the study group, %60.86 (n=14) of patients had positive family history about
hypertension and/or obesity. We found that %13.95 (n=6) of patients had
positive family history about hypertension and %30.23 (n=13) of patients had
positive family history about obesity in the control group,
Body mass index z score and relative body mass index were used to
define obesity. 24-hour blood pressure was measured in hypertensive
patients and 24-hour urine excretion was assessed in all patients. As a result
of the obtained data, daily salt comsumption was found to be higher in obese
hypertensives when compared with obese normotensives.