Osmanlı Devleti'nin yurtdışında katıldığı sergiler
The participation of Ottoman in international exhibition
Yazar: MENEKŞE YILDIZ USLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CELAL PEKDOĞAN
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Tarih = History
Dizin: Endüstri Devrimi = Industrial Revolution ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Sergiler = Exhibitions ; Sultan Abdülaziz = Sultan Abdülaziz

Özet:
Sergi olarak isimlendirdiğimiz ticari, sanayi, zirai ve kültürel unsurların tanıtımı amacıyla yapılan organizasyonların tarihi oldukça eskidir. Sanayileşmenin ve ticari faaliyetlerin gelişerek yoğunlaştığı 18.yüzyılın ikinci yarısından itibaren Avrupa Devletleri'nde üretimin artması, yeni Pazar ve hammadde ihtiyacını da beraberinde getirmiştir. Bu ihtiyacın giderilebilmesi için, sanayi ürünlerinin ve üretim araçlarının tanıtılması amacı ile uluslararası sergiler düzenlenmeye başlamıştır. Ayrıca bu sergilerde ülkelerin sanayi, teknoloji, bilim ve tarım alanındaki gelişme ve yeniliklerin tüm milletlere duyurularak çok daha geniş bir alana hitap edilmesi amaçlanmıştır.
 İlk ulusal nitelikli sanayi sergisi 1789'da Fransa'da düzenlenmiştir. 1849'a kadar bu ülkede çok sayıda sergiler düzenlenmiştir. Avrupa'da 19.yüzyıl boyunca açılan sanayi sergileri milyonlarca insan tarafından ziyaret edilmiştir. 
Osmanlı Devleti'nde ise çeşitli ürünlerin sergilendiği ve eğlence niteliğinde olan geleneksel panayırlar eskiden beri kurulmuştur. Ancak 1851'e kadar Osmanlı Devleti'nin uluslararası sergiler hakkında genel bir fikri olmamıştır. 1851 I.Londra Sergisi Osmanlı Devleti'nin katıldığı ilk sergi olmuştur. Ardından 1855 Uluslararası Paris Sergisine katılmıştır. 
Osmanlı Devleti, 18. yüzyıl'da içte ve dışta bir takım sıkıntılarla karşı karşıya kalmış olmasına karşın, uluslararası sergilere yoğun bir şekilde ilgi göstermiş, ülkesine ait her biri kendine has özellikler taşıyan ürünlerini sergilere göndererek tüm dünya'ya tanıtmayı hedeflemiştir.
Osmanlı Devleti'nde 1862 sergisinden sonra II. Uluslararası Londra Sergisinden sonra en çok ülke içerisinde yankı uyandıran 1867 II. Uluslararası Paris Sergisi olmuştur. Çünkü ilk defa bir Osmanlı Padişahı kendi ülkesinin sınırları dışında bir Avrupa ülkesini görmek arzusuyla Avrupa Seyahatine çıkmıştır. III. Napolyon'nun daveti ile seyahat hazırlıkları başlamıştır. Sultan Abdülaziz bu seyahati ilk başta razı olmamış fakat Ali ve Fuat Paşaların ısrarıyla bu sergiye katılma kararı almıştır. Osmanlı Devleti'nin bu sergiye katılmaktaki amacı ise; kendi ülkesinde bulunan kaynakları sergi yoluyla tanıtmak, ülkesi üzerine ilgi toplamak, Avrupa Devletleri olan problemlerini çözmek ve destek sağlamaktır.
1867 II. Uluslararası Paris Sergisi'nden sonra 1873 Viyana Uluslararası Sergisi'ne katılan Osmanlı Devleti, tahıl ürünlerinin yerini alan mimari eserleri, dünya şartlarının gereği olarak ön plana çıkarmıştır. Sergide özellikle III. Ahmet Çeşmesi'nin minyatürü sergilenmiştir. Ayrıca bu sergide resim sergileri de açılmıştır
Osmanlı Devleti bu sergilerden sonra Fransız Devrimi'nin 100.yılına rastlayan 1889 Paris Sergisi'ne katılmak içinde 1888'de resmen müracaat etmiştir. Amerika'nın keşfini anmak adına düzenlenen 1889 Şikago (Chicago) Sergisi'ne de katılmıştır. Bu sergi ticaret odası açısından büyük bir başarı olmuştur. Osmanlı Devleti'nin katıldığı son Uluslararası sergi 1990 Paris Uluslararası Sergi'si olmuştur.


Anahtar Kelime: Sanayi Devrimi, Osmanlı Devleti, Uluslararası Sergiler, Sultan Abdülaziz, III. Napolyon.

Abstract:
Organizations, which are arrangedwith the purpose of  introducing commercial, industrial, cultural and agricultural elements called exhibition, can be tracedback to ancient times. İncrease in production in Europe since the second half of the 18 th century in which indüstrialization and commercial activities improved has brought together the need of raw metarials. İn order to meet this need international exhibitions were organized to introduce industrial products and means of production. İn addittion,, with these exhibitions, it was aimed that industria, technological, scientific and agricultural reforms of these countries were declared to all nations.
Although the Otoman Empire was struggling with problems inside and outside the country, it was highly interested in international exhibition, aimed introducing unique products by sending them to these exhibitions.
The first national industrial exhibition took place in France in 1789. Until 1849, a great many national exhibition had been organized industrial exhibition opened throughout the 19 th century were visited by millions of people. When it comes to Ottoman Empire, traditional fairs where various products were exhibited were established with the purpose of fun. However, until 1851, the Ottoman Empire had no idea about international exhibitions. İn 1851, I.Londra Exhibition was the first exhibition that Ottoman Empire took part in. Later, the Ottoman Empire joined 1855 international Paris Exhibition.
After 1842 exhibition, the most groundbreaking exhibition was the 2rd international Paris Exhibition in 1867 since the first time an Ottoman sultan travelled Europe away from his own borders. The preparations for the journey began with the invitation from Napoleon the 3rd at first, Sultan Abdülaziz was not enhusiastic about this journey; However, he decided to travel with the insistance of General Ali and General Fuat. The aims of the Ottoman Empire by joining this exhibition were introducing its own resources in the country, draving attention, solving problems with European countries and gaining back up.
After 2 rd international Paris Exhibition in 1867, preparations were mad efor joining international Vienna Exhibition in 1873. In this exhibition, architectural Works stood out rather than crops. Among these Works, the miniature of the fountain of Ahmet the 3 rd was special. Furthermore, art galleries were opened.
After these exhibitions, the Ottoman Empire officially applied for Paris Exhibition in 1889 Which was the 100 th anniversary of French Revolution. Besides, the Ottoman Empire joined Chicago Exhibition which was organized to commemorate the discovery of America. This Exhibition was a succes in terms of the board of trade. Paris international Exhibition in 1900 was the last exhibition the Ottoman Empire joined. 


Key Words: İndustrial Revolution, The Ottoman Empire, İnternational Exhibitions, Sultan Abdülaziz, Napoleon the 3 rd.