Bipolar affektif bozukluğu olan hastalarda serum oksitosin ve vazopressin düzeyleri ve bu hormonların cinsel işlevler, agresyon ve bilişsel işlevler ile ilişkisi
Serum levels of oxytocin and vasopressin, and the relationship of these hormones with sexuality, aggression and cognition in patients with bipolar disorder
Yazar: CENGİZ UYSAL
Danışman: PROF. DR. M. TAYFUN TURAN
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Cinsellik = Sexuality ; Oksitosin = Oxytocin ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Vazopressinler = Vasopressins

Özet:
Amaç: Bu çalışmada bipolar affektif bozukluğu (BAB) olan hastalarda manik epizot, depresif epizot ve remisyon dönemlerinde serum oksitosin ve vazopressin seviyelerinin incelenmesi ve bu hormonların cinsel işlevler, agresyon ve bilişsel işlevlerle ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntem: BAB Tip 1 tanısı alan manik epizot (n=22), depresif epizot (n=21) ve remisyonda (n=24) olan toplam 67 hasta ve 24 sağlıklı kontrol çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen tüm grupların serum oksitosin ve vazopressin seviyeleri ELISA yöntemiyle ölçülmüştür, klinik ölçekler ve bilişsel işlevleri değerlendirmek için nöropsikolojik testler uygulanmıştır. Tedaviye yanıt sonrası manik epizot (n=14) ve depresif epizot (n=14) grubundaki hastalara bu işlemler tekrar uygulandı.Bulgular: Manik epizot sırasında ölçülen serum oksitosin seviyeleri depresif epizot, remisyon ve kontrol gruplarının serum oksitosin seviyelerinden ayrıca depresif epizot ve remisyon grubunun serum oksitosin seviyeleri de kontrol grubununkinden istatistiksel açıdan anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Manik epizod sırasında ölçülen serum oksitosin seviyeleri aynı grupta tedaviye yanıt sonrası ölçülen serum oksitosin seviyelerine göre istatistiksel açıdan anlamlı derecede yüksekti. Manik epizot grubunda epizot sırasında ve tedaviye yanıt sonrası yapılan Stroop testi yanlış sayısı ile serum oksitosin seviyeleri arasında pozitif korelasyon tespit edilmiştir. Tüm hasta gruplarının serum vazopressin seviyeleri kontrol grubuna göre istatistiksel açıdan anlamlı derecede düşük bulunmuştur.Sonuç: Tüm hasta gruplarında serum oksitosin seviyelerinin yüksek, vazopressin seviyelerinin düşük olması başta oksitosin olmak üzere BAB'da bu iki hormon sisteminde düzensizlik olabileceğini dolayısıyla bu düzensizliğin BAB için hormonal bir özellik olabileceği düşünülmüştür. Gelecekte yapılacak yeni çalışmalar ışığında bu hormonlar üzerinden etkili ilaçlar BAB tedavisinde yeni seçenekler arasına girebilir.Anahtar Kelimeler: Bipolar affektif bozukluk, oksitosin, vazopressin, cinsel işlevler, agresyon, bilişsel işlevler.

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to investigate the serum levels of oxytocin and vasopressin and to examine the relationship of these hormones with sexuality, aggression and cognition during manic and depressive episodes, and remission in patients with bipolar disorder.Material and Method: Sixty-seven patients with bipolar disorder type I during manic (n=22) and depressive (n=21) episodes, and remission (n=24) were enrolled in the study. Twenty-four healthy subjects consisted of controls. In patients and control groups, serum levels of oxytocin and vasopressin were assayed using ELISA, and clinical scales and neuropsychological tests were administered. These procedures were repeated in manic patients (n=14) and depressive patients (n=14) after the response to the treatment.Results: The study revealed that serum levels of oxytocin in manic episode were statistically significantly higher than those of depressive episode, remission and controls and that serum levels of oxytocin in depressive episode and remission were statistically significantly higher than those of controls. Serum levels of oxytocin in manic episode were found to be statistically significantly higher than those of after the response to the treatment in manic patients. During manic episode and after the response to the treatment in manic patients, there was a positive correlation between serum levels of oxytocin and the number of wrong items in Stroop Test. Serum levels of vasopressin were found to be statistically significantly lower in all patient groups than those of controls.Conclusion: These results, in which serum levels of oxytocin were higher and serum levels of vasopressin were lower in all patient groups than those of controls, suggest that there may be a dysregulation of these two hormonal systems especially for oxytocin in patients with bipolar disorder, therefore it could be concluded that this dysregulation may be a hormonal features for bipolar disorder. Drugs, which have effects on these hormonal systems, could be new alternatives in the treatment of bipolar disorder with the emergence of future studies.Key words: Bipolar disorder, oxytocin, vasopressin, sexuality, aggression, cognition.