Tunç Çağlarında Anadolu'da silah buluntulu mezarlar ve savaşçı mezarları problemi
Weapon-bearing burials in Anatolia during the Bronze Ages and the problem of warrior graves
Yazar: ENSAR MİRAÇ NACAK
Danışman: DOÇ. DR. HAKKI LEVENT KESKİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Arkeoloji = Archeology

Özet:
Arkeolojik açıdan oldukça zengin bir kültürel mirasa sahip olan Anadolu'da, 
Tunç Çağlarında silah buluntulu çok sayıda mezar bulunmaktadır. Mezarlar ve 
silahlar üzerine yapılmış farklı konu başlıklarında çeşitli çalışmalar mevcut olmakla 
birlikte, bütün Tunç Çağlarını (Erken – Orta – Geç) kapsayan tarihsel süreç ve 
Anadolu coğrafyası sınırları içerisindeki silah buluntusu içeren mezarlar; bölgelere 
ve  dönemlere  göre  farklılıklar  gösteren  ölü  gömme  gelenekleri,  metalürjik 
aktivitelerdeki uzmanlaşmaların toplumsal yaşam biçimleri üzerindeki etkisi ve 
bölgelerarası ilişkilerle gelişen kültürel etkileşimleri göstermesi açısında da dikkat 
çekici veriler sunmaktadır. Mezarlarda açığa çıkarılan ve genellikle savaşçılıkla 
özdeşleşen çok sayıda ve çeşitli formlardaki silahlar doğrultusunda; kaynakların 
kontrolü,  bölgesel  güç  olma  isteği  gibi  hedefler  de  içerebilen  dönemin  yaşam 
biçimleri ve siyasi koşulları göz önüne alındığında, savaşçılığın toplum içerisinde 
kaçınılmaz bir rol olarak ön plana çıktığı da görülmektedir. Bu bağlamda Tunç 
Çağlarında  Anadolu'da  silah  buluntulu  mezarlar  ışığında,  savaşçı  ve  savaşçı 
mezarları  kavramlarının  tanımlanmasına  yönelik  birtakım  kuramsal  görüş  ve 
öneriler sunulmuştur. Konuyla ilgili yapılmış çalışmaların azlığı nedeniyle, ileride 
yapılacak çalışmalar için bir başvuru noktası da olabilecek özgün nitelikteki bu 
çalışmayla literatüre katkı sağlamak amaçlanmıştır.

Abstract:
Anatolia, which has a very rich cultural heritage in terms of archaeology, had many 
weapon-bearing burials during the Bronze Ages. Although there are various studies 
on different topics on burials and weapons, the historical process covering the entire 
Bronze Ages (Early - Middle - Late) and the weapon-bearing burials within the 
borders of Anatolian geography; also provides remarkable data in terms of funerary 
rituals that vary according to regions and periods, the impact of specialization in 
metallurgical activities on social lifestyles, and cultural interactions that develop 
with  interregional  relations.  In  line  with  the  numerous  and  various  forms  of 
weapons  unearthed  in  the  burials  and  generally  identified  with  warriors; 
Considering the lifestyles and political conditions of the period, which may include 
goals such as control of resources and the desire to become a regional power, it is 
also seen that warriors comes to the fore as an inevitable role in society. In this 
context, some theoretical views and suggestions are presented for the definition of 
the concepts of warrior and warrior graves in the light of weapon-bearing burials in 
Anatolia during the Bronze Ages. Due to the scarcity of studies on the subject, it is 
aimed to contribute to the literature with this original study, which can also be a 
reference point for future studies.