Ortaokul öğrencilerinin matematik dersinde kullandıkları yazın türlerinin problem çözme becerisine etkisi
The effect of the types of literature used by secondary school students in the mathematics lesson on the problem solving skills
Yazar: GÖKÇEN GÜLRU BULUT
Danışman: DOÇ. DR. MİNE AKTAŞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Matematiksel yazma = Mathematical writing ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Yazım = Writing

Özet:
Bu araştırmanın amacı; yazın türleri kullanılarak oluşturulan problem senaryoları ile desteklenmiş öğrenme ortamlarının, ortaokul öğrencilerinin matematiksel problem çözme becerilerine etkililiğini incelemektir. Araştırma ön test-son test kontrol gruplu araştırma deseni kullanılarak yapılandırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Ankara ili Millî Eğitim Bakanlığına bağlı bir devlet okulunda öğrenim gören 7.sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırma 6 hafta boyunca rastgele seçilen iki sınıftan biri deney grubu diğeri ise kontrol grubu olacak şekilde, toplam 60 öğrenci ile yürütülmüştür. Deney grubundaki 32 öğrenci ile yazın türlerinden hikâye, masal, şiir, anı ve mektup türleri kullanılarak hazırlanan yazma etkinlikleri ile dersler yapılandırılırken, kontrol grubundaki 28 öğrenci ile yazma etkinlikleri içermeyen mevcut öğretim programında yer alan etkinlikler ile geleneksel yöntemlerle ders işlenmiştir. Veri toplama araçları olarak; araştırmacı tarafından uzman görüşü alınarak geliştirilen yazın türleri ile harmanlanmış rutin olmayan problemlerden oluşan 10 soruluk "Problem Çözme Beceri Testi" kontrol ve deney gruplarına ön-test ve son-test olarak uygulanmıştır. Problem Çözme Beceri Testi (PÇBT) puanları, Hızarcıoğlu (2013) tarafından geliştirilen dereceli puanlama anahtarı (rubrik) kullanılarak hesaplanmıştır. Nicel verilerin analizi için istatistiksel yöntemlerden yararlanılmıştır. Ayrıca, uygulama sonunda deney grubu öğrencilerine araştırmacı tarafından uzman görüşü alınarak hazırlanan "Görüşme Formu" ile yazma etkinlikleri ile ilgili görüşleri sorulmuş, araştırma nitel verilerle de desteklenmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre, yazın türleri kullanılarak oluşturulan problem senaryoları ile desteklenmiş yazma etkinlikli öğretimin deney grubu öğrencilerinin PÇBT puanları üzerinde yüksek düzeyde etkili olduğu görülmüştür. Deney grubunun PÇBT son- test puanları ile kontrol grubunun PÇBT son-test puanları arasında deney grubu lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Ayrıca öğrencilerin yazın türlerinin matematik dersinde kullanımı ile ilgili görüşlerinin olumlu yönde geliştiği görülmüştür. Öğrenci görüşlerine göre yazın türleri kullanılarak öğretimi gerçekleştirilen matematik dersinin anlamlı öğrenme sağladığı, eğlenceli ve ilgi çekici olduğu, akılda kalıcılığı artırdığı tespit edilmiştir. Böylece matematik öğretiminde bir öğrenme aracı olarak yazın türlerinin kullanımının, öğrencilere olumlu katkılar sağlayabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the effectiveness of learning environments supported by problem scenarios created by using literary genres on mathematical problem solving skills of secondary school students. The research was structured using a pretest-posttest control group research design. The study group of the research consists of 7th grade students studying in a public school affiliated to the Ministry of National Education in Ankara. The research was carried out with a total of 60 students from two randomly selected classes for 6 weeks, one being the experimental group and the other being the control group. While the lessons were structured with the writing activities prepared using the literary genres of stories, tales, poems, memoirs and letters with 32 students in the experimental group, the lessons were taught with traditional methods with the activities included in the current curriculum, which did not include writing activities, with 28 students in the control group. As data collection tools; The "Problem Solving Skill Test" consisting of 10 questions consisting of non-routine problems blended with literary genres developed by the researcher by taking expert opinion was applied to the control and experimental groups as pre-test and post-test. Problem Solving Skills Test scores were calculated using a rubric developed by Hızarcıoğlu (2013). Statistical methods were used for the analysis of quantitative data. In addition, at the end of the application, the students in the experimental group were asked their opinions about the writing activities with the "Interview Form" prepared by the researcher after taking expert opinion, and the research was supported by qualitative data. According to the results of the study, it was seen that teaching with writing activities supported by problem scenarios created using literary genres was highly effective on the experimental group students' PÇBT scores. A significant difference was found between the PÇBT post-test scores of the experimental group and the PÇBT post-test scores of the control group in favor of the experimental group. In addition, it has been observed that students' views on the use of literary genres in mathematics lessons have improved positively. According to the students' opinions, it has been determined that the mathematics course, which is taught using literary genres, provides meaningful learning, is fun and interesting, and increases memorability. Thus, it has been concluded that the use of literary genres as a learning tool in mathematics teaching can provide positive contributions to students.