Mandibular kemiğin kantitatif değerlendirilmesinde panoramik radyogramın dansitometre değerleri ile dual enerji X-ray absorpsiyometri değerlerinin karşılaştırılması
Comparison of densitometric values of panoramic radiogram with values of dual energy X-ray absorptiometry in quantitative evaluation of mandibular bone
Yazar: BİNALİ ÇAKUR
Danışman: PROF.DR. ABUBEKİR HARORLI
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Oral Diagnoz ve Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Kemik yoğunluğundaki değişiklikler, radyografik dansitometri, absorpsiyometri,kantitatif bilgisayarlı tomografi ve nötron aktivasyon analizi gibi çeşitli yöntemlerledeğerlendirilir. Panoramik radyogramlar üzerinde dansitometrik ve radyomorfometrikölçümlerle de kemik yoğunluğu hesaplanabilir.Çalışmamızda 134 bireyin mandibular kemik dansitesi, Dual Enerji X-rayAbsorbsiyometri (DEXA) ve panoramik radyogramlarda dansitometri kullanılarakölçüldü. Ayrıca aynı bireylerin femur ve lumbal vertebraların kemik mineralyoğunlukları DEXA yöntemiyle belirlendi.Mandibular kemikte yapılan iki ölçüm metodu arasında anlamlı bir ilişkibulunmadı.Panoramik radyogramlarda ölçülen mandibular kemik yoğunluğu ile femur velumbal vertebraların kemik mineral yoğunluğu arasında istatistiksel olarak zayıf ilişkibulundu.DEXA yöntemiyle mandibular kemik ile femur ve lumbal vertebralardan ölçülenkemik mineral yoğunlukları arasında istatistiksel olarak önemli ilişki bulunmadı.Radyografik dansitometrik ölçüm yöntemi; osteoporoz riski olan hastalarda vekemik mineral yoğunluğundaki değişikliklerin değerlendirilmesinde önemli diagnostikdeğere sahiptir. DEXA cihazıyla mandibular kemik yoğunluğunun ölçülmesi;mandibula için dizayn edilmiş bir dual enerji X-ray absorpsiyometri cihazı, yazılımprogramı ve normal referans değerlerini gerektirir.

Abstract:
The changes in bone density are assessed several methods such as neutronactivation analysis, quantitative computerized tomography, absorptiometry andradiographic densitometer. Bone density can also be calculated by radiomorphometricand densitometric measurements on panoramic radiograms.The present study, mandibular bone densities of 134 individuals were measuredboth by Dual Energy X-ray Absorptiometry (DEXA) and by a densitometry onpanoramic radiograms. In addition, bone densities of femur and lumbal vertabras of thesame subjects were determined by means of DEXA method.There was no significant correlation between the two different measurementmethods applied to the mandible.A statistically low correlation was found between bone mineral density of femurand lumbal vertebras and density of mandibular bone measured on panoramicradiograms.There was no statistically significant correlation among the bone mineraldensities of femur, lumbal vertabras, and mandible, all of which were measured byDEXA method.Radiographic densitometric measurement method has an important diagnosticvalue in patients under osteoporosis risk, and in the evaluation of the changes in bonemineral density. In order to use the dual energy X-ray absorbtiometry device in themeasurement of mandibular bone density, the device and software should be modifiedand reference values be determined for mandible.