Üniversite öğrencilerinin yaşam kalitesi düzeylerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi
An examination of the levels of university student's quality of life in terms of some variables
Yazar: HAYRİYE MERVE ERİŞ
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU ANIL
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Yaşam kalitesi = Quality of life ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmada, öğrencilerin üniversite yaşam kalitesinin bazı değişkenler açısından incelenmiştir. Bu amaçla öncelikle ?Üniversite Yaşam Kalitesi Ölçeği ?geliştirilerek geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır.Ölçeğin ön uygulaması, 2011-2012 öğretim yılında Düzce Üniversitesinde öğrenim gören 210'u kız 241'i erkek 451 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Öğrencilerin üniversite yaşam kalitesi düzeyinin bazı değişkenler açısından incelenmesi amacıyla belirlenen çalışma grubunda ise, 2011-2012 öğretim yılında Düzce Üniversitesinde okumakta olan 254 kız, 275 erkek olmak üzere 529 öğrenci bulunmaktadır.Ölçeğin geliştirilme sürecinde, öncelikle ilgili literatür taranmış ve öğrencilerle görüşmeler yapılmıştır. Buradan elde edilen bilgiler ile 96 madde yazılmış ve uzman kanısına sunulmuştur. Alınan görüşler sonucu, madde sayısı 70'e indirilmiş ve ön uygulama yapılmıştır. Ön uygulama sonucunda ölçeğin özellikleri maddelerin psikometrik özellikleri ve ölçeğin psikometrik özellikleri olarak iki kısımda incelenmiştir.Maddelerin psikometrik özellikleri olarak, maddelerin ortalamaları ve standart sapmaları hesaplanmış, madde-ölçek korelasyonu ve basit doğrusal regresyon yöntemleri ile madde analizi yapılmıştır. Bu hesaplamalar sonucu ölçeğe alınabilecek maddeler saptanmıştır. Daha sonra ölçeğin psikometrik özellikleri başlığı altında, geçerliliği sağlamak amacıyla açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi, güvenirliği sağlamak amacıyla da Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı ve test-tekrar test güvenirliği hesaplanmıştır. Yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucu, ölçeğin beş boyutlu bir yapıda olduğu görülmüştür. Buradan elde edilen boyutlar doğrulayıcı faktör analizi ile sınanmış ve uyum indekslerinin oldukça iyi olduğu saptanmıştır. Buna göre, öğretim elemanı ile ilişkiler alt boyutunda on bir, idari personel ile ilişkiler, üniversiteden memnuniyet, öğrenciler arası ilişkiler ve sunulan olanaklar alt boyutlarında ise altışar madde yer almaktadır. Geliştirilen Üniversite Yaşam Kalitesi Ölçeğinin Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı 0,895, test tekrar test güvenirliği ise, 0,886 bulunmuştur. Yapılan ölçek geliştirme çalışması sonucunda, beş alt boyut ve 35 maddeden oluşan beşli Likert tipinde geçerli ve güvenilir bir ölçek elde edilmiştir.Öğrencilerin üniversite yaşam kalitesi düzeyleri, cinsiyet, öğrenim gördükleri fakülte ve sınıf düzeyi, aylık gelir, ailelerinin ikamet ettikleri yerleşim yeri ve öğrenci topluluğuna üye olma durumu göre incelenmiştir. İki kategorili değişken olan cinsiyet ve topluluğa üye olma durumu için bağımsız örneklem t testi, üç ve daha fazla kategorili olan diğer değişkenler için tek yönlü ANOVA testi kullanılmıştır. Öğrencilerin üniversite yaşam kalitesi düzeyi, cinsiyete, fakülteye ve öğrenci topluluğuna üye olma durumuna göre 0,05 düzeyinde anlamlı farklılık göstermiştir. Sınıf, aylık gelir ve ailelerin ikamet ettikleri yerleşin yeri türüne göre ise anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür.Üniversite yaşam kalitesi ölçeğinin alt boyutlarının öğrenci başarısını ne şekilde yordadığı araştırılmış, bu amaçla çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Yapılan analiz sonucunda, üniversite yaşam kalitesine ait alt boyutların, başarının %18,3 ünü açıkladığı saptanmıştır. Akademik başarıda sırasıyla en çok öğretim elemanı ile ilişkiler, öğrenciler arası ilişkiler ve üniversiteden memnuniyet alt boyutlarının etkili olduğu bulunmuştur.Öğrencilerin yaşam kalitesi algıları ile Üniversite Yaşam Kalitesi Ölçeğinden aldıkları puanlar arasındaki ilişkiye bakılmış, iki değişken arasındaki korelasyon katsayısı 0,361 bulunmuştur. Bu katsayı 0,05 düzeyinde istatistiksel olarak anlamlıdır.Araştırma sonunda, elde edilen bulgular ile ilgili tartışılmış, bu doğrultuda ilerideki araştırmalara ve üniversite yaşam kalitesinin arttırılmasına yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
In this research, the quality of university life of the students is examined in terms of some variables. Fort his purpose, first of all a ?quality of university life scale? was developed, validity and reliability studies were conducted.Pilot study of the scale was applied on 210 female 241 male totally 451 students of Duzce University in 2011-2012 academic year. In a study group case which is determined in order to search the quality of university life of the students in terms of some variables, there are 254 women 275 men totally 529 students who are studying in Duzce University.In developing period of the scale, firstly literature was searched and meetings with students were accomplished. According to acquired informations, 96 items were written and submitted to experts to get their opinion. Numbers of items were reduced to 70 with respect to experts opinion, and the pilot study was conducted. As a result of the pilot study, the properties of the scale were divided into the psychometric properties of the items and psychometric properties of the scale and then examined.As psychometric properties of the items, the means and Standard deviation of the items were calculated, items were analyzed with item-scale correlation and simple linear regression methods. According to these results the items which will involved to scale were determined. Then, under psychometric properties of the scale title, exploratory and confirmatory factor analysis in order to obtain validity, cronbach alpha Internal Consistency Reliability and test re-test reliability in order to obtain reliability were aclculated.As a result of exploratory factor analysis, it was noticed that the scale is five dimensional structure. The results which are acquired were examined through confirmatory factor analysis and it was determined that their fit indexes are quite good. With respect to this, there are eleven items in relationships with academicians, there are eleven items in relationships with administrive staff, satisfaction from university, relationships between students and offered opportunities sub-dimensions.The cronbach alpha Internal Consistency Reliability of the developed scale of university life quality is 0.895, test re-test reliability is 0.886. as a result of scale development study, a valid and reliable likert-type scale which is composed of five sub-dimension and 35 items was obtained.The level of student?s university life quality were examined according to; sex, faculty which they study, grade, monthly income, place where their family live, status of being joined to a student club. T-test was used for sex and joining a student club which are two categorized variables, one way ANOVA test was used for three or more categorized variables. The level of student?s university life quality showed meaningful difference according to sex, faculty which they study, , status of being joined to a student club.However, there was no meaningful difference in terms of grade, monthly income, place where their family live.It was investigated that how do sub-dimensions of the scale of the university life quality predict student?s success, fort his purpose multiple regression analysis was accomplished. As a result od the analysis, it was determined that sub-dimensions of the university life quality explain the 18.3 % of the success. In academic success, relationships with academicians, relationships between students and satisfaction from the university sub-dimensions were most effective respectively.The relationship between student?s life quality perception and their scores of scale of university life quality examined, the correaltion coefficient between these two variable is 0.361. This coefficient is statistically meaningful in level of 0.05.At the end of the research, acquired findings are discussed, accordingly some advises were proposed for future work and universities in order to increase university life quality.