Farklı yoğun bakım hasta gruplarında böbrek yetmezliği gelişme olasılığının değerlendirilmesi
Evaluation of probability of renal failure incidence in different critical care groups
Yazar: CEREN KAMAR
Danışman: DOÇ. DR. İ.ÖZKAN AKINCI
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Hastalar = Patients ; Subaraknoid kanama = Subarachnoid hemorrhage ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
ÖZET Amaç: Akut böbrek hasarı (ABH) yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) sık karşılaşılan, mortalite ve morbiditeyi olumsuz yönde etkileyen bir tablodur. YBÜ'lerinde özellikle anevrizmal subaraknoid kanama (aSAK) ve kafa travması nedeniyle takip edilen hastaların ABH gelişimini inceleyen çok az çalışma mevcuttur. Bu çalışmada sepsis, kafa travması ve aSAK tanılarıyla YBÜ tedavisi gerektiren hasta gruplarını ABH gelişimi yönünden değerlendirmeyi amaçladık.Gereç ve Yöntem: İ.Ü.İstanbul Tıp Fakültesi'nde 1 Ocak 2009-31 Aralık 2010 tarihleri arasında Acil cerrahi, Beyin Cerrahisi ve genel YBÜ'lerinde yatan toplam 150 hasta değerlendirmeye alınmıştır. Kafa travması, aSAK ve sepsis tanısı ile takip edilen hastalar üç ayrı grupta toplanarak (her grupta 50 hasta) ABH gelişimi değerlendirilmiştir. ABH gelişiminde RIFLE ve AKIN sistemleri kullanılmış ve gruplarınABH gelişmesi açısından insidans ve risk faktörleri de değerlendirilmiştir.Sonuç: aSAK grubunda hastaların hiçbirisinde ABH gelişmezken, sepsis grubunda RIFLE sınıflamasına göre %72, AKIN sınıflamasına göre %76'sında ABH gelişmiştir. Kafa travması grubunda ise RIFLE sınıflamasına göre %18, AKIN sınıflamasına göre ise %20 oranında ABH gelişmiştir. ABH insidansı sepsis grubunda diğer iki gruba göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p<0.001). Mortalite, aSAK grubunda %8, kafa travması grubunda %22, sepsis grubunda ise %42 oranında bulunmuştur. ABH gelişmesinde etken olabilecek faktörlerin değerlendirilmesinde, sepsis ve kafa travması gruplarında vazopresör kullanımı (OR:10,038 P:0,038), (OR:4,895 P:0,044) anlamlı bulunurken, tüm grupların birlikte değerlendirilmesinde ise APACHE-II (OR:1,206 P<0,001), steroid kullanımı (OR:7,313 P:0,003) ve antibiotik kullanımı (OR:1,207 P:0,043) etken olarak bulunmuştur. Mortaliteyi etkileyen faktörler incelendiğinde ise, sepsis grubunda ABH (OR:1,891 P:0,022) ve vazopresör kullanımı (OR:1,214 P:0,009), tüm grupların birlikte değerlendirilmesinde ise vasopresör kullanımı (OR:2,214 P:0,012) ve mekanik ventilasyon (OR:1,528 P:0,013) etken olarak bulunmuştur.Tartışma: aSAK grubunda diğer gruplarla benzer özellikler ve risk faktörlerine rağmen, ABH gelişmemiştir. Bunda aSAK hastalarında vazospazm tedavisinde kullanılan hidrasyon ve hipertansiyon tedavileri ve yine bu hasta grubunda sık gözlenen poliürinin (çoğunlukla serebral tuz kaybettirici sendrom nedenli) etkili olduğu düşünülmüştür.Anahtar kelimeler: Böbrek yetmezliği, subaraknoid kanama, travma

Abstract:
SUMMARY Objective: Acute Kidney İnjury (AKI) is a common disease in intensive care units (ICU), which adversely affects the mortality and morbidity. There are few studies examining the development of AKI focused on the patients, who are followed by Head Trauma or aneurysmal Subarachnoid Hemorrhage (aSAH). In this study we wanted to evaluate the development of AKI in critically ill patients followed by sepsis, head trauma and aSAH.Materials and methods: This observational study performed in three different ICUs of Istanbul Medical Faculty, comparing the development of AKI by using Risk, Injury, Failure, Loss, End stage (RIFLE) and AKI network (AKIN) systems. We evaluated 150 (50 in each group) patients who stayed in Trauma and acute care surgery ICU, Neurosurgical ICU and General ICU due to head trauma, aSAH and sepsis between 1 January December 2010 for incidence, risk factors and development of AKI. Statistical analysis performed by using student test and chi-square test. P<0,05 was considered statistically significant.Results: AKI did not develop in aSAH patients group. AKI developed in 72% due to RIFLE classification and in 76% due to AKIN classification in sepsis group. AKI developed in 18% due to RIFLE classification and developed in %20 due to AKIN classification in head trauma patients. The incidence of AKI in sepsis group was significantly higher than the other two groups (p<0,001). Mortality rate was 8% in aSAH group, 22% in head trauma and 42% in sepsis group. Evaluation of factors that could be related on development of AKI in sepsis and head trauma group, was shown that vasopressor use was significantly related (OR:10,038 P:0,038). When all groups were assessed, APACHEII(OR:1,206 P<0,001), steroid use (OR:7,313 P:0,003) and long-term antibiotic use (OR:1,207 P:0,043) were related to development of AKI.Development of AKI (OR:1,891 P:0,022) and vasopressor use (OR:1,214 P:0,009) were found significantly related to mortality in sepsis group. When all groups examined, vasopressor use (OR:2,214, P:0,012) and mechanical ventilation (OR:1,528 P:0,013) were significantly related to mortality.Conclusion: Despite similar characteristics and risk factors, AKI did not develop in aSAH group. Hypertension, hydration therapy to treat the vasospasm and polyuria due to cerebral salt wasting syndrome could be the possible reasons in aSAH patients for not to developing AKI.Key words: Renal insufficiency, subarachnoid hemorrhage, trauma