Diyabetik sıçanlarda çeşitli dokularda prooksidan-antioksidan dengenin incelenmesi
investigation of prooxidant-antioxidant balance in various tissues of diabetic rats
Yazar: NESLİHAN KARALÖK KARAAĞAÇ
Danışman: PROF. DR. MÜJDAT UYSAL
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-deneysel = Diabetes mellitus-experimental ; Malondialdehit = Malondialdehyde ; Oksidatif hasar = Oxidative damage ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Streptozotosin = Streptozotocin

Özet:
Diyabetes mellitus (DM), hiperglisemi ile seyreden kronik bir hastalıktır. DM nöropati, nefropati, retinopati ve kalp-damar hastalıkları gibi komplikasyonları ile mortalitesi yüksektir. DM'a bağlı komplikasyonların gelişiminde hipergliseminin indüklediği oksidatif stres önemli bir rol oynamaktadır. Çalışmamızda 50 mg/kg streptozotosin (STZ) uygulamasıyla diyabet oluşturulan sıçanlarda, 3 ay sonra karaciğer, kalp, böbrek, beyin ve testis dokularında prooksidan-antioksidan dengedeki değişimler incelendi. Bu amaçla sıçanların dokularında lipid peroksitleri, glutatyon, E vitamini ve C vitamini düzeyleri ile superoksit dismutaz, glutatyon peroksidaz ve glutatyon transferaz aktiviteleri ölçüldü. Ayrıca doku homojenatları in vitro askorbik asit ve FeSO4 ile inkübe edilerek dokuların lipit peroksidasyonuna duyarlılıkları saptandı. Bu ortama güçlü antioksidan etkilere sahip bir dipeptid olan karnozin değişik konsantrasyonlarda eklenerek bu dokuların lipit peroksidasyonuna duyarlılıklarının etkilenip etkilenmediği araştırılmak istendi.Sonuçlarımıza göre, karaciğer, kalp, böbrek, beyin ve testis dokularında prooksidan-antioksidan dengenin prooksidasyon yönünde değiştiği, antioksidan göstergelerdeki değişimlerin dokular arasında bazı farklılıklar gösterdiği ve karaciğerin diğer organlara kıyasla daha erken etkilendiği bulundu. Kontrol ve diyabetik sıçanların doku homojenatları bir prooksidan bir madde ile inkübe edildiğinde, in vitro malondialdehit (MDA) oluşumunun arttığı, ancak iki grup arasında bir farklılık olmadığı saptandı.Öte yandan, kontrol ve diyabetik sıçanların doku homojenatlarına karnozin eklendiğinde in vitro MDA oluşumunun baskılandığı, bu baskılanmanın ortamdaki karnozin konsantrasyonuna bağlı olduğu bulundu. Kontrol ve diyabetik sıçanlarda kalp, böbrek, beyin ve testis dokularında karnozinin in vitro MDA oluşumunu baskılama potansiyeli benzerlik gösterdiği halde, diyabetik sıçanların karaciğeri dokusunda bu potansiyelin daha az olduğu bulundu.

Abstract:
Diabetes Mellitus (DM) is a chronic disease which courses with hyperglycemia. DM?s mortality rate is high with neuropathy, nephropathy, retinopathy and cardiovascular complications. Oxidative stress which is induced by hyperglycemia plays an important role in the development of complications related with DM. In our study, rats developed diabetes with the application of 50mg/kg streptozotocin. Three months after the application, changes in prooxidant-antioxidant balance in liver, heart, kidney, brain and testis tissues were examined. Lipid peroxide, glutathione, vitamin E and C levels as well as superoxide dismutase, glutathione peroxidase, and glutathione transferase activities were measured. The susceptibility of tissues to lipid peroxidation is also determined by incubation of tissue homogenates with ascorbic acid and FeSO4. In addition, the effect of carnosine , a dipeptide with antioxidant properties, on the susceptibility of tissues to lipid peroxidation were examined.According to our results, it was found that prooxidant-antioxidant balance in the tissues of liver, heart, kidney, brain and testis have changed in favor of prooxidation while changes in the antioxidant indicators showed differences between tissues and liver has been affected earlier than the others. When control and diabetic rat tissue homogenates were incubated with a prooxidant compound, an increase in the formation of in vitro malondialdehyde was found but there was no significant difference between the two groups.On the other hand, when carnosine was added to control and diabetes rat tissue homogenates, in vitro MDA formation was reduced. It was found that this reduction dependent on the concentration of carnosine in the incubation medium . It was also found that although the effect of carnosine on reducing in vitro MDA formation appeared similar in all examined tissues of control and diabetic rats; its the reducing potential was appearently less in livers of diabetic groups.