Akut nekrotizan pankreatitte perkütan drenaj
Percutaneous drainage and necrosectomy in the management of infected pancreatic necrosis
Yazar: FİGEN ERKUŞ
Danışman: DOÇ. DR. DEVRİM AKINCI
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Cerrahi-abdominal = Surgery-abdominal ; Drenaj = Drainage ; Nekroz = Necrosis ; Pankreatit = Pancreatitis ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Mart 2001 ile Mart 2012 tarihleri arasında akut enfekte nekrotizan pankreatit tanısı ile görüntüleme kılavuzluğunda perkütan drenaj yapılan, yaşları 32 ile 84 arasında değişen (ortalama 56), 16'sı erkek, 8'i kadın toplam 24 hasta, işlemin etkinliğinin ve güvenilirliğinin değerlendirilmesi amacıyla, retrospektif çalışmaya dahil edildi. Hastaların çalışmaya alınmasında revize Atlanta sınıflamasında belirtilen kriterler esas alındı; steril pankreatik nekrozlar, pankreatik psödokistler ve apseler çalışma dışı bırakıldı. Akut pankreatit etyolojisinde 13 (%54) hastada biliyer nedenler, 6 (%25) hastada iyatrojenik nedenler, 1 (%4) hastada ise alkol kullanımı rol oynadı. Dört hastada (%17) ise neden bulunamadı.Hastaların ortalama BT şiddet indeksleri 8 (6-10), ortalama Modifiye BT şiddet indeksleri 9 (6-10) olarak hesaplandı. Yirmi dört hastaya toplam 57 kateterizasyon işlemi yapıldı. Kılavuz yöntem olarak 11 işlemde BT, 46 işlemde ise US ve floroskopi kullanıldı. On yedi hastaya birden fazla katater yerleştirilirken yedi hastaya tek katater yerleştirildi. Bir hastada 24F Malekot kateter, geri kalan hastalarda 10F-16F kilitli pig-tail kateterleri kullanıldı. Ortalama kateterizasyon süresi 91 gün (9-466 gün) olup hasta başına ortalama kateter sayısı 2 (1-6) olarak saptandı. Hastalara kateterizasyon sonrasında enfekte nekrozun boşaltılması amacı ile günlük 500-1000 ml SF ile agresif irigasyon (perkütan nekrozektomi) yapıldı. On üç hastada tıkanma ve ek lokülasyon nedeniyle kateter revizyonu yapıldı. Drenaj tedavisi boyunca yapılan kontrol BT tetkik sayısı belirlendi ve ortalama takip süresi hesaplandı. Perkütan drenaj boyunca yapılan ortalama kontrol BT tetkiki sayısı 4 (1-9), ortalama iki kontrol BT tetkiki arasındaki süre 21 gün (8-56 gün) olarak belirlendi. Akut pankreatitin başlangıcından kateterizasyon işlemine kadar olan süre her hasta için hesaplandı ve ortalama 30 gün (5-86 gün) sonra perkütan drenaj işlemi yapıldığı belirlendi. Teknik başarı oranı %100 olarak saptandı. İşleme bağlı mortalite veya majör komplikasyon izlenmedi. Yirmi dört hastanın 19'unda perkütan nekrozektomi ve drenaj ile başarı sağlandı; başarı oranı %79 (19/24) olarak saptandı. İki hastada ise perkütan nekrozektomiden sonra cerrahi nekrozektomi yapıldı. Üç hasta perkütan drenaj katateri ile takipteyken hastanede kaybedildi; mortalite oranı %12.5 (3/24) olarak saptandı.Sonuç olarak, akut enfekte nekrotizan pankreatitli hastalarda yoğun medikal tedaviye ek olarak perkütan drenaj acil cerrahi nekrozektomi gereksinimi azaltan veya uygun zamana ertelenmesini sağlayan, yüksek teknik ve klinik başarı, düşük mortalite ve komplikasyon oranlarına sahip, etkili ve güvenilir bir yöntemdir.

Abstract:
In this study, 24 patients (16 male and 8 female), were aged from 32 to 84 (mean age 56), with acute necrotizing pancreatitis who underwent percutaneous drainage from March 2001 to March 2012 were reviewed with the aim to evaluate the effectiveness and reliability of procedure. The patients with acute pancreatitis who had findings classified as pseudocysts or pancreatic abscesses or sterile pancreatic necrosis, as defined by the Atlanta classification were excluded. Causes of acute pancreatitis were biliary in 13 (%54) patients, iatrogenic in 6 (%25) patients, idiopathic in 4 (%17) patients and alcohol use in 1 (%4) patient.The average CT severity index was 8 (6-10) and the average modified CT severity index was 9 (6-10). Fifty-seven percutaneous drainage was performed in 24 patients. Eleven of them was performed under CT guidance and 46 percutaneous drainage was performed under ultrasound and fluoroscopy guidance. Seven patients had one catheter and the other patients had more than one. One patient who had initialy 16 French catheter required larger bore catheter (24 French Malecot catheter) for removal of the necrotic debris and the other patients had 10 to 16 French catheters. The average number of catheters per patient was 2 (1-6). Catheters were exchanged 28 times in 9 patients, with an average of 3 times (1-7 times) per patient. Mean duration of percutaneous drainage was 91 days (9-466 days). For removal of the necrotic debris, aggresive catheter irrigation was performed by our department with 500-1000 ml steril saline per a day (percutaneous necrosectomy). The mean number of control CT performed during the percutaneous necrosectomy per patient was 4 (1-9) and the mean follow-up intervals of control CT was 21 days (8-56). The mean timing of intervention after the onset of symptoms was 30 days (5-86). Technical success rate was 100%. No major complications and mortality were attributed directly to the percutaneously placed catheters. Nineteen of the 24 patients were treated only with percutaneous catheter drainage with the success rate of 79%. Two patients required additional surgical necrosetomy. Three patient died in the hospital under the percutaneous drainage with the mortality rate of 12.5%.In conclusion, percutaneous catheter drainage is effective and reliable in the management acute infected necrotizing pancreatitis.