Yüzeysel mineral depozit oluşumu ve fraktal yaklaşımlar
Formation of superior mineral deposit and fractal approaches
Yazar: MEHMET KIRAY
Danışman: PROF. DR. MEHMET BAYIRLI
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering
Dizin: Doğrusal regresyon modelleri = Linear regression models ; Fraktal boyut = Fractal dimension ; Kısmi katılaşma döküm yöntemi = Semisolid casting method ; Mavi kalsedon = Blue chalce dony ; Sonlu örgü ölçekleme teorisi = Finite size scaling theory

Özet:
Metaller doğal difüzyon ve çökelme koşullarının yada fabrikasyon üretim sürecinde kimyasal ve termal şartların oluşmasıyla kendi türlerine özgü katılaşarak desen oluşturabilir. Herhangi bir yüzeyde metalin desen oluşturması yüzeyin örgü yapısı ve temel özelliklerine göre değişim gösterir. Bu desenler yoğun leke, doğrusal, ağaç dallı ve dendrit yapıda olabilir ve bunların bazıları fraktal kavramı ile tanımlanır. Bu tez çalışmasında kalsedon yüzeyi mangan ve demir metallerinin difüzyon ve çökelme sonucu oluşan desenleri mangan dendritleri olarak isimlendirilir. İstatistik fizikte kullanılan ölçekleme teorisi ile incelenmektedir. Bu amaçla fotometrik yöntemler kullanılarak kalsedon yüzeyi görüntüleri dijital ortama taşınmıştır. Seçilen desenli bölgesel yüzeylerin yüzeysel parçacık yoğunluğu, fraktal boyut değerleri hesaplanmıştır. Ayrıca yüzeysel parçacık yoğunluğu ile fraktal boyut arasındaki ilişki 4. dereceden polinom fonksiyon ile tanımlan bir nümerik model ile belirlenebileceği gösterilmiştir. Ayrıca ölçekleme teorisine göre desenlerin çevre-alan ilişkisine ait kritik üs değerleri ve bu değerlerle ilişkili fraktal boyut değerleri karşılaştırılmış ve oluşumları yüzeysel yapıya göre değişim göstermektedir. Desen altı yüzeysel gözenek yoğunluğu oluşumları etkilediği tahmin edilmektedir. Bu tez çalışması yöntem açısından farklı sistemlerdeki desenleri ve gözenek yapısını ölçekleme ve foto metrik yöntemleri kullanma açsından yararlı olabilir.

Abstract:
Metals can solidify and form patterns specific to their own species with the formation of natural diffusion and precipitation conditions or chemical and thermal conditions in the fabrication production process. The pattern formation of the metal on any surface varies according to the weave structure and basic properties of the surface. These patterns can be densely blotched, linear, branched, and dendritic, some of which are described by the concept of fractal. In this thesis, the patterns formed by the diffusion and precipitation of manganese and iron metals on the chalcedony surface are called manganese dendrites. Statistics is studied with the scaling theory used in physics. For this purpose, chalcedony surface images were transferred to digital media by using photometric methods. Superficial surface particle density and fractal dimension values of selected patterned regional surfaces were calculated. In addition, it has been shown that the relationship between superficial surface particle density and fractal dimension can be determined by a numerical model defined by a 4th-order polynomial function. In addition, according to the scaling theory, the critical exponent values of the perimeter-area relationship of the patterns and the fractal dimension values associated with these values were compared and their formations vary according to the surface structure. Sub-pattern superficial pore density is predicted to affect formations. This thesis study can be useful in terms of scaling patterns and pore structure in different systems and using photometric methods in terms of method.