Doğal ve kültür çeşidi nergis çiçeğinin saksıda yetiştiriciliğinde bitki boyunun kimyasal yöntemlerle kontrolü
Plant height control by chemical methods in native and hybrid narcissus flowers  grown in pots
Yazar: SEVİM DEMİR
Danışman: PROF. DR. FİSUN GÜRSEL ÇELİKEL
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada doğal (Narcissus tazetta L.) ve kültür çeşidi nergis (Narcissus cv. 'Ice Follies') çiçeğinin saksıda yetiştiriciliğinde farklı kimyasal yöntemlerin bitki boyu üzerine olan etkileri incelenmiştir. Narcissus tazetta L.ve Narcissus cv. 'Ice Follies' çiçeklerine üç farklı yöntem (soğan daldırma, toprak ıslatma, yaprak sprey) ile farklı kimyasal (flurprimidol, paclobutrazol, ethephon) uygulamaları yapılmıştır. 
Yapılan bu kimyasal uygulamaların çıkış zamanı, çiçeklenme zamanı, çiçek sayısı, yaprak boyu, bitki boyu, bitki ömrü, yaprakların klorofil içeriği üzerine olan etkileri incelenmiştir. Ayrıca doğal nergislerde kantitatif analizler yapılarak, uygulamaların, oransal yaprak alanı, özgül yaprak alanı, yaprak kalınlığı, oransal yaprak ağırlığı ve oransal gövde ağırlığı üzerine olan etkileri de incelenmiştir. 
Araştırma sonucunda, dikim öncesi soğanlara daldırma şeklinde yapılan kimyasal uygulamalarda en kısa bitki boyu doğal nergisler için 6.25 cm ile 20 ppm flurprimidol uygulamasından elde edilmiş bu bitkiler kontrole  göre %63 oranında daha kısa olmuştur. Kültür çeşidi nergislerde ise en kısa bitki boyu 7.11 cm ile 10 ppm flurprimidol uygulamasından elde edilmiş, bitkiler kontrole göre %48 oranında daha kısa olmuştur.
Toprak ıslatma uygulamasında en iyi sonucu doğal nergislerde 1 mg/saksı paclobutrazol uygulaması verirken, 'Ice Follies' çeşidinde ise 500 ppm ethephon uygulaması vermiştir. En kısa bitki boyu doğal nergislerde 5.42 cm ile kontrole göre %65, 'Ice Follies' çeşidinde ise 3.42 cm ile kontrole göre %79 oranında daha kısa olmuştur.
Yaprak sprey şeklinde 2000 ppm ethephon uygulamasının yapıldığı doğal nergislerde 7.5 cm ile kontrole göre %41, 'Ice Follies' nergislerinde ise 4.16 cm ile kontrole göre %69 oranında daha kısa bitki boyu elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Nergis, bitki boyu, soğan daldırma, toprak ıslatma, yaprak sprey, flurprimidol, paclobutrazol, ethephon.

Abstract:
In this study, effect of different chemical methods on plant height of native (Narcissus tazetta L.) and hybrid narcissus (Narcissus cv. 'Ice Follies') grown in pots were investigated.
 Three different methods (bulb soaks, soil drench and foliar spray) have been used for three different chemical (flurprimidol, paclobutrazol, ethephon). Emerging time, the time of flowering , number of flowers , leaf length, plant height, flower life,  chlorophyll content of leaves were determined. In addition, quantitative measurements was analyzed in native narcissus and their leaf area ratio, specific leaf area, leaf thickness, leaf weight ratio and stem weight ratio were determined.
As a result, the best results were obtained from the chemical application of 20 ppm flurprimidol as a bulb soaks for native narcissus. Native narcissus treated with 20 ppm flurprimidol were %63 shorter than untreated control. Hybrid narcissus treated with 10 ppm flurprimidol were %48 shorter than untreated control.
Native narcissus treated with 1 mg/pot paclobutrazol is the best chemical treatment for soil drench, providing %65 shorter plants than untreated control. Hybrid narcissus treated with 500 ppm ethephon were %79 shorter than untreated control.
Native narcissus treated with 2000 ppm ethephon as a foliar spray were %41 shorter than untreated control. Hybrid narcissus treated with 2000 ppm ethephon by a foliar spray were also %69 shorter than untreated control.
Key Words: Narcissus, plant height, bulb soak, soil drench, foliar spray, flurprimidol, paclobutrazol, ethephon.