Farklı endomotor eğelerinin farklı çalışma boylarında kullanılmasının foraminal deformasyona etkisi: Taramalı elektron mikroskobu çalışması
The effect of using different endomotor files in different working lengths at foraminal deformation: A scanning electron microscope study
Yazar: FATMA NUREFŞAN GÜRSOY
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET BURAK GÜNEŞER
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı resiprokal hareket prensibi ile çalışan MikroMega One RECI ve rotasyon hareketi prensibiyle çalışan VDW Rotate eğe sistemlerinin farklı çalışma boylarında kullanılarak eğelerin foraminal deformasyona etkisini taramalı elektron mikroskobu (SEM) yardımıyla ex vivo olarak değerlendirmektir.
Çalışmamızda 60 adet apikal gelişimini tamamlamış mandibular premolar insan dişi kullanılmıştır. Kökler kronlarından uzaklaştırılarak 19±1 mm boyunda olacak şekilde standardize edilmiştir. Preparasyon öncesi dişler SEM ile x300 büyütme altında incelenmiş ve apikal foramen açılım noktasından görüntü alınmıştır. Ardından örnekler kullanılan eğelere ve apikal şekillendirmenin bitim noktalarına göre Grup 1: VDW Rotate ile apikal foramende (AF); Grup 2: VDW Rotate ile apikal foramenden 1 mm geride (AF-1mm); Grup 3: MikroMega One RECI ile apikal foramende ve Grup 4: MikroMega One RECI ile apikal foramenden 1 mm geride şekillendirilmek üzere dört gruba ayrılmıştır. Grup1 ve Grup 2'deki dişlerin kök kanal preparasyonu VDW Rotate (VDW Dental, Almanya) NiTi döner eğe sisteminin 15/.04, 20/.04, 25/.04 ve 35/.04 eğeleri kullanılarak yapılmıştır.  Grup 3 ve Grup 4'teki dişlerin kök kanal preparasyonu ise One RECI (Micro-Mega®, Besançon, Fransa) NiTi döner eğe sisteminin One G, 20/.04, 25/.04 ve 35/.04 eğeleri kullanılarak yapılmıştır.  Şekillendirme esnasında her eğe değişiminde kanallar 2 mL %2,5'lik NaOCl ile yıkanmıştır. Kanallar toplamda 15 mL NaOCl ile yıkanarak irrigasyon tamamlanmıştır. Şekillendirilmesi tamamlanan dişler ilk pozisyonlarında sabitlenerek yeniden SEM ile görüntüler alınmıştır. Preparasyon öncesi ve sonrası elde edilen SEM görüntüleri bir yazılım programı (Image j) yardımıyla foramen alanı, dairesellik ve Feret çap oranı hesaplanarak karşılaştırılmış ve foraminal deformasyon varlığı bu ölçümlere göre değerlendirilmiştir. Elde edilen verilerin Shapiro Wilks testi ile parametrelerin (foramen alanı, dairesellik ve Feret çap oranı) normal dağılıma uygun olduğu saptanmış, Levene testi ile varyans homojenliğine bakılmıştır. İki yönlü varyans analizi ve ikili karşılaştırmalarda Bonferroni testi kullanılmıştır (p=0,05).
Elde edilen bulgulara göre iki farklı eğe sistemi kullanılarak farklı çalışma boylarında yapılan preparasyon sonucunda foramen alanlarının arttığı tespit edilmiştir (p<0,05). VDW Rotate/AF grubunun VDW/AF-1 mm grubuna göre foramen alanının anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu görülmüştür (p<0,05).  One RECI gruplarında ise her iki çalışma boyunda da foramen alanı açısından anlamlı bir farklılık olmadığı bulunmuştur (p>0,05). Tüm gruplarda dairesellik ve feret oranlarının istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığın olmadığı görülmüştür (p>0,05).
Yapılan bu ex vivo çalışmanın sınırlılıkları dâhilinde; VDW Rotate ve One RECI ile hem apikal foramende hem de apikal foramenin 1 mm gerisinde gerçekleştirilen kök kanal şekillendirmesinin apikal foramen deformasyonuna yol açmadığı bulunmuştur.
Anahtar sözcükler: apikal foramen, çalışma boyu, foraminal deformasyon, resiprokasyon hareketi, rotasyon hareketi

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the effect of the files on foraminal deformation ex vivo by using scanning electron microscope technique. For this objective, recently developed reciprocal file MicroMega One RECI and the VDW Rotate file systems working with the rotation motion principle are used at different distances of the root canal. 
In this study, 60 mandibular premolar human teeth that have completed their apical development were used. Roots were removed from their crowns and standardized to be 19±1 mm in length. Before preparation, the teeth were examined with SEM under x300 magnification and images were taken from the apical foramen opening point. Subsequently, divided into four groups according to the files used and the end points of the apical preparation, Group 1: VDW Rotate at the apical foramen (AF); Group 2: 1 mm behind the apical foramen with VDW Rotate (AF-1mm); Group 3: MicroMega One RECI at apical foramen and Group 4: MicroMega One RECI 1 mm behind the apical foramen. Root canal preparation of the teeth in Group 1 and Group 2 was performed using 15/.04, 20/.04, 25/.04 and 35/.04 files of the VDW Rotate (VDW Dental, Germany) NiTi rotary file system. Root canal preparation of the teeth in Group 3 and Group 4 was performed using One G, 20/.04, 25/.04 and 35/.04 files of the One RECI (Micro-Mega®, Besançon, France) NiTi rotary file system. During shaping process, the canals were irrigated with 2 mL of 2.5% NaOCl at each file change. Irrigation was completed by irrigated with each canal a total of 15 mL of NaOCl. The teeth, whose shaping was completed, were fixed in their initial positions and images were taken with SEM again. The SEM images obtained before and after the preparation were compared by calculating the foramen area, circularity and Feret diameter ratio with the help of a software program (Image j), and the presence of foraminal deformation was evaluated according to these measurements. It was determined that the parameters (foramen area, circularity and Feret diameter ratio) were in accordance with the normal distribution with the Shapiro Wilks test of the obtained data, and the homogeneity of variance was examined with the Levene test. Bonferroni test was used for two-way analysis of variance and pairwise comparisons (p=0.05).
According to the findings, it was determined that foramen areas increased as a result of the preparation made at different working lengths using two different file systems (p<0.05). The foramen area was found to be significantly higher in the VDW Rotate/AF group compared to the VDW/AF-1mm group (p<0.05). In the One RECI groups, there was no significant difference in terms of foramen area in both study lengths (p>0.05). It was observed that there was no statistically significant difference between circularity and ferret ratios in all groups (p>0.05).
Within the limitations of this ex vivo study; it was found that root canal shaping performed both in the apical foramen and 1 mm behind the apical foramen with VDW Rotate and One RECI did not cause apical foramen deformation.
Keywords: apical foramen, working length, foraminal deformation, reciprocating movement, rotation movement