Anonim halk edebiyatı ürünlerinin genel zihinsel yetenek testi ile alınan BİLSEM öğrencilerinin (11-13 yaş grubu) kolaj çalışmalarına etkisi
The effect of anonymous folk literature works on the collage works of BİLSEM students (Aged 11-13) obtained with general mental ability test
Yazar: MAHMUT ÖZKAN
Danışman: DOÇ. GONCA HÜLYA YAYAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Bu araştırmanın amacı, anonim halk edebiyatı ürünlerinin BİLSEM öğrencilerinin kolaj çalışmalarına etkisini ortaya koymaktır. Araştırmada karma araştırma desenlerinden gömülü desen (embedded design) kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Diyarbakır ili Ergani ilçesinde bulunan Ergani Bilim ve Sanat Merkezinde öğrenim gören on sekiz öğrenci ve onlara ders veren beş öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma grubu amaçlı durum örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir durum örneklemesi ile seçilmiştir. Araştırma, 2022-2023 eğitim-öğretim yılı içerisinde yürütülmüştür. Araştırmada, dört haftalık bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Araştırmada Yılmaz ve İnceağaç (2017) tarafından geliştirilen dereceli puanlama anahtarı kullanılmıştır. Yapılan uygulama kapsamında, öğrencilerin görüşlerini almak amacı ile anket, öğretmen görüşlerini belirlemek amacı ile de yarı yapılandırılmış görüşme formu geliştirilmiştir. Ayrıca araştırmada uygulama sürecinde araştırmacı günlüğü ile öğrenci günlükleri de kullanılmıştır. Verilerin analizi kapsamında, nicel verilere yönelik, Wilcoxon İşaretli Sıralar, Kruskal Wallis H testi, Dunnet T3 Post Hoc testi ve aritmetik ortalama aralıkları,  nitel verilere yönelikte içerik analizi ve betimsel analiz kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler kapsamında; tek gruplu öntest-sontest test puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark ortaya çıktığı görülmüştür. Ayrıca uygulamaların toplam puan kriteri üzerinde en fazla çocuk şiiri uygulamasının ve en az da ninni uygulamasının etkili olduğu belirlenmiştir. Öğrenci günlükleri ve araştırmacı günlükleri incelendiğinde ilk üç hafta öğrencilerin kolaj çalışmaları yaparken bazı sorunlar yaşadığı ve bu sorunlara dair çözüm yaklaşımları geliştirdikleri sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın yapıldığı son test uygulamalarında öğrencilerin kolaj çalışmaları yaparken derse karşı ilgilerinin arttığı, mutlu oldukları, heyecanlandıkları belirtikleri ve ilerleyen haftalarda uygulama esnasında sorunların azalmaya başladığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Görüşme formlarından elde edilen bulgular ışığında öğretmenlerin, anonim halk edebiyatı ürünlerinin kolaj tekniği ile kullanılmasının öğrencilerin çok yönlü gelişimlerine, motivasyonların artmasına, kültürel değerler farkındalığına önemli katkılar sağladığını düşündükleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğrencilere uygulanan anket bulguları sonucunda anonim halk edebiyatı ürünlerinin kolaj tekniği ile kullanılmasının öğrenciler üzerinde genel anlamda olumlu etkiler bıraktığı görülmüştür. Araştırmanın sonuçları göz önünde bulundurularak bazı önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this research is to demonstrate the impact of anonymous folk literature products on collage works of BILSEM (Science and Art Centers for Talented Students) students. The study utilized an embedded design from mixed research designs. The study group consisted of eighteen students and five teachers who were teaching them at the Ergani Science and Art Center in Ergani district of Diyarbakır province. The study group was selected using convenient sampling method, which is one of the purposive sampling methods. The research was conducted during the 2022-2023 academic year. A four-week application was carried out in the research. The graded scoring key developed by Yılmaz and İnceağaç (2017) was used in the research. Within the scope of the application, a questionnaire was developed to obtain the opinions of the students, and a semi-structured interview form was developed to determine the opinions of the teachers. Additionally, researcher's diary and student diaries were also used during the research. For the analysis of the data, Wilcoxon Signed Ranks, Kruskal Wallis H test, Dunnet T3 Post Hoc test and arithmetic mean intervals were used for quantitative data, and content analysis and descriptive analysis were used for qualitative data. Within the scope of the data obtained from the research; a statistically significant difference was found between the pre-test and post-test scores of the single-group pre-test-post-test. Furthermore, it was determined that the child poetry application had the most effective impact on the total score criterion, while the lullaby application had the least effect. When the student diaries and researcher diaries were examined, it was concluded that students experienced some problems while making collage works in the first three weeks and developed solution approaches for these problems. It was found that students' interest in the class increased while making collage works during the final test applications of the research, they expressed being happy and excited, and problems began to decrease during the application in the following weeks. In the light of the findings obtained from the interview forms, it was concluded that teachers believed that the use of anonymous folk literature products with collage technique contributed significantly to the students' multidimensional development, increasing motivation, and awareness of cultural values. Additionally, according to the findings of the questionnaire administered to the students, it was observed that the use of anonymous folk literature products with collage technique had generally positive effects on the students. Some recommendations were made considering the results of the research.