Bizans İmparatoru VII. Konstantinos Porphyrogenitos, dönemi ve eserleri (913-959)
Reign and works of Byzantine Emperor Constantine VII Porphyrogenitus (913-959)
Yazar: HIDIR NEZİH BAMYACI
Danışman: PROF. DR. HASAN BASRİ ÖCALAN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Tarih = History
Dizin: 10. yüzyıl = 10. century ; Bizans Dönemi = Byzantine Period ; Bizans eserleri = Byzantine works ; Bizans İmparatorluğu = Byzantine Empire ; Konstantine Porphyrogenitus = Konstantine Porphyrogenitus

Özet:
Mevcut tez çalışması 913-959 yılları arasında Bizans İmparatorluğu tahtında oturan VII. Konstantinos Porphyrogenitos'un yaşamını ve eserlerini konu almaktadır. Çalışma imparatorun yaşamını ve eserlerini bir arada ele alan ulusal veya uluslararası güncel bir eserin bulunmamasından kaynaklanan eksikliği gidermek amacıyla kaleme alınmıştır. Çalışmanın ilk bölümünde dönemin tarihi kaynakları ve döneme dair güncel tetkik eserlerden faydalanılarak imparatorun yaşamına değinilmiştir. İmparatorun eserlerini konu alan ikinci bölümde ise ilk olarak imparatoru bu entelektüel faaliyetlerde bulunmaya iten sebepler ve imparatorun çalışmalarını hazırlarken istifade ettiği kaynaklar, çalışma biçimi ve eserlerinin genel özellikleri değerlendirilerek tekil eser incelemeleri için bir bağlam oluşturulmaya çalışılmıştır. Daha sonra ise VII. Konstantinos'un askeri metinleri ve Genesios Tarihi, Theophanes Continuatus, De Administrando Imperio, De Ceremoniis, De Thematibus, Hippiatrica, Geoponica, Narratio de imagine Edessena başlıklı çalışmaları incelenmiştir. İmparatorun çalışmaları incelenirken eserlerin kim veya kimler tarafından yazıldığı, eser yazılırken ne tür kaynaklara ve yöntemlere başvurulduğu, eserin hangi amaçla yazıldığı ve döneminde hangi işlevleri gördüğü gibi sorular cevaplanmaya çalışılmıştır. Ayrıca okuyucunun metinlerin muhteviyatı ile ilgili fikir sahibi olabilmesi amacıyla genel hatları ile eserlerin içeriklerine değinilmiş ve modern tarihçilerin görüşleri eşliğinde günümüzde eserlerin tarihi kaynak olarak taşıdıkları önem ve sağladıkları fayda tartışılmaya çalışılmıştır. Son olarak ise Bizans tarihi çalışmaları alanının bazı geleneksel başvuru kaynaklarında imparatorun siyasete ilgisizliğinin göstergesi olarak değerlendirilen bu eserlerin çoğunlukla göz ardı edilen politik bağlamlarına değinilmektedir.

Abstract:
The present theses study focuses on life and works of Constantine VII Porphyrogenitos, who reigned as Byzantine Emperor between 913 and 959. The study is prepared in order to make up for the lack of a national or international up-to-date book that deals with the life and works of the emperor within the scope of a single work. In the first chapter of the study, the life of the emperor was mentioned by making use of the historical sources of the period and the current researches related to the era. In the second chapter, which deals with the works of the emperor, the reasons that led the emperor to engage in these intellectual activities, the sources he used, his way of working and the general characteristics of his studies were evaluated to create a context for the evaluation of his individual works. Then, the military texts of Constantine VII and his works titled History of Genesios, Theophanes Continuatus, De Administrando Imperio, De Ceremoniis, De Thematibus, Hippiatrica, Geoponica and Narratio de imagine Edessena were examined. While examining the works of the emperor, it was tried to answer questions such as who or by whom the works were written, what kind of sources and methods were used for these studies, for what purpose the works were written and what functions they had in its period. In addition, in order to make the reader to have an idea about the content of the texts, the contents of the works were mentioned in general terms, and the importance of the works as a historical sources, and the benefits they provide for historical researches today were tried to be discussed, accompanied by the views of modern historians. Finally, the political contexts of these works, which are considered as an indicator of the emperor's indifference to politics, thus generally ignored in some traditional reference sources of the field of Byzantine history studies, are mentioned.