Karboksimetil selüloz ve kollajenle kaplanan devekuşu yumurta kabuk partiküllerinin, tavşanlarda deneysel olarak oluşturulan kafatası kemik defektlerinin iyileşmesi üzerinde etkilerinin klinik, radyolojik ve histomorfometrik yöntemlerle değerlendirilmesi
Clinical, radiological, histological and histomorphometrical evaluations on of the effects of carboxymethyl cellulose and collagen-coated ostrich eggshell particles on the healing processof experimentally induced cranial bone defects in rabbits
Yazar: ALKIN ÜNSAL
Danışman: PROF. DR. ERCAN DURMUŞ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Deve kuşu = Ostrich ; Jelatin = Gelatin ; Kafatası = Skull ; Karboksimetil selüloz = Carboxymethylcellulose ; Kemik defektleri = Bone defects ; Kemik nakli = Bone transplantation ; Kemik ve kemikler = Bone and bones ; Kollajen = Collagen ; Tavşanlar = Rabbits ; Yumurta kabuğu = Egg shell

Özet:
Dişhekimliğinde, kemik defektlerinin onarılması amacıyla kullanılabilecek farklı greft materyallerinin geliştirilmesi için yoğun olarak çalışılmaktadır. Günümüzde, osteojenik özelliklerine bağlı olarak en fazla otojen kemik grefti tercih edilmekteyse de, ikinci bir cerrahi girişim gerektirmesi, donör sahasının enfekte olma riski, sınırlı miktarda materyal sağlanabilmesi gibi nedenlerle farklı greft materyallerinin kullanıma sokulması gerekmektedir.  Kullanılan kemik grefti materyallerinin biyolojik uyumluluğunun iyi olması, osteojenik aktiviteyi indüklemesi, kemik yapımı için çatı oluşturması beklenirse de, bu özelliklerin hepsine sahip olan bir kemik grefti henüz geliştirilememiştir. Bu yüzden ideal greft materyali geliştirme çalışmaları halen devam etmektedir.
Selçuk Üniversitesi Deney Hayvanları Araştırma Merkezi Bilimsel Etik Kurulu tarafından onaylanan bu çalışmada 20 adet erişkin erkek Yeni Zelanda tavşanı kullanıldı. Tavşanlar,  ketamine hydrochloride (Ketanes®, Alke, Istanbul, Turkey) ve xylazine (Rompun®, Bayer, Leverkusen, Germany) kombinasyonunun intramuskuler yolla enjeksiyonuyla genel anestezi yapıldı. Defekt sahası usulüne uygun traş ve dezenfekte edildikten sonra orta hatta cilt insizyonu yapıldı ve alltaki dokular periost elevatörü yardımıyla kaldırıldı. Sağ ve sol tarafta 2'şer olmak üzere, her hayvanda toplam dörder adet 6 mm çapında 2mm derinliğinde kemik defekti oluşturuldu. Defektler steril serum fizyolojikle yıkanıp kanama kontrolü sağlandıktan sonra defektlerden biri boş bırakılmış, ikincisine devekuşu yumurta kabuğundan hazırlanan ve ilave işlem uygulanmamış olan toz greft materyali yerleştirilmiş, üçüncüsüne ise CMC ile kaplanan devekuşu yumurta kabuk partikülleri, dördüncü ve sonuncusuna da farmasötik kalitede jelâtinle kaplanan devekuşu yumurta kabuk partikülleri yerleştirildi. 
Bu denekler 2 gruba ayrılmıştır. 1 aylık ve 3 aylık gruplar klinik, radyolojik ve histolojik olarak incelendi.
Her üç greft etrafında üç aylık dönem sonunda belli oranlarda kemikleşme görüldü. Ancak, CMC ile kaplanan DYK grefti hem klinik olarak uygulanması diğer gruplara göre daha kolay olduğu gözlendi. DYK grefti uygulanan grupta yeni oluşan kemik dokusu bakımından daha başarılı sonuç elde edildi.

Anahtar Sözcükler: Devekuşu yumurta kabuğu; Jelatin; Karboksi metil selüloz (CMC); Kemik grefti; Tavşan kafatası

Abstract:
In oral and maxillofacial surgery, bone graft materials are used to repair bone defects extensively. Although most of the researchers agree that vascularized and cancellous autogenous bone graft is the most suitable substance, it has some disadvantages such as donor site morbidity, harvesting difficulties and inability to provide great amounts. To overcome these problems, use of xenografts, allografts and other biomaterials have been studied extensively.
The Scientific and Ethics Committee of the Experimental Animals Research and Application Centre of Meram Medical Faculty, Selcuk University approved this study. 20  adult New Zealand rabbits were used in the study.
All of the animals were anesthetized with an intramuscular injection (0.59 mL/kg) of a combination of ketamine hydrochloride (Ketanes®, Alke, Istanbul, Turkey) and xylazine (Rompun®, Bayer, Leverkusen, Germany), and the surgery was done under sterile conditions. A midline skin incision was made along the mid-sagittal suture of the skull, and then the skin and underlying tissues including the temporal muscle were reflected bilaterally using a periosteal elevator to expose the full extent of the calvaria. In the outer cortical half of the calvarium, on the left and right sides, 6 mm wide, half-thickness defects were created using a trephine, with continuous irrigation of the frontal region. One defect served as a control group and the remaining ones either filled with ostrich eggshell-cmc combination, ostrich eggshell-gelatin combination and only ostrich eggshell particules. 
Clinical and radiological inspections and histologic investigations of the animals were done at the 1st and 3rd months. At the end of three months ossification was seen around all of the graft materials. However clinical implementation of CMC coated ostrich eggshell particules were more useful than other groups and successful results in terms of the newly formed bone tissue is obtained in DYK group.

Key Words: Bone graft; Carboxymethyl cellulose (CMC); Gelatin; Ostrich egg shell; Rabbit skull