Yükseköğretimde uluslararası öğrenci hareketliliği üzerine yapılan çalışmaların değerlendirilmesi: Bir meta sentez çalışması
Evaluation of studies on international student mobility in higher education: A meta synthesis study
Yazar: MERVE ÜLKÜ KAHRAMAN
Danışman: PROF. DR. TEMEL ÇALIK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Küreselleşen dünyada toplumların mevcudiyetlerini devam ettirebilmeleri için, uluslararası çapta küresel değerleri ve gereklilikleri takip etmeleri rekabet edebilmelerinin temel ölçütüdür. Toplumların bu becerileri elde ederek küresel dünyada etkili olabilmeleri etkili eğitim sistemleri ile mümkündür. Ülkelerin birbiriyle rakabet edebilmek adına yükseköğretime yapmış oldukları yatırım ve politikalar, yükseköğretimde uluslararasılaşmayı gerekli kılmıştır ve bu yönde bir eğilimin yıllar içinde artış gösterdiği görülmüştür. Yükseköğretimin uluslararasılaşması öğrenci hareketliliğini doğurmuş, üniversiteler arasında uygulanan çeşitli öğrenci değişim programları karşımıza çıkmıştır. Bu araştırmanın amacı, günümüzde yükseköğretim politikalarında öğrenci hareketliliğinin etkin rol oynaması ve yükseköğretimde uluslararsılaşmanın önem kazanması sebebiyle, bu konu hakkında yazılmış lisansüstü tezleri ve makaleleri inceleyerek eğilimlerin belirlemek ve alanyazına katkı sağlamaktır. Yükseköğretimde uluslararasılaşma bağlamında öğrenci hareketliliğine yönelik bir sentezin yapıldığı bu araştırmada, nitel çalışma yöntemlerinden meta sentez kullanılmıştır. YÖK veri tabanından ulaşılabilen erişim izni olan lisansüstü tezler ile ULAKBİM, Google Scholar, EBSCOhost, Dergipark, ERIC ve SSCI veri tabanlarında bulunan çalışmalar incelenmiştir. Tarama neticesinde dahil etme ve hariç tutma kriterlerine göre değerlendirilen 2013-2020 yılları arasında yayımlanan 3 lisansüstü tez ve 5 makale, toplamda 8 çalışma araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırmaya dahil edilen tezlerin yayınlanma yılı, çalışma grubu, veri toplama yöntemleri, giriş temalarında işlenen konular, özellikle bulgular kısmı ve öneriler incelenmiştir. Sentez aşamasında ortak temalar çıkarılmış ve kodlanmıştır. Kodlama şablonuna göre, temalara dahil edilen tezlerin doğruluğunu kanıtlamak için güvenirlik hesaplanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; incelenen araştırmalarda en çok tercih edilen çalışma grubunun yükseköğretim öğrencileri olduğu, yaygın olarak kullanılan veri toplama aracının yapılandırılmış görüşme formu olduğu, öğrencilerin memnuniyet oranlarının yüksek olduğu sonucuna varılmıştır. Son olarak meta-sentez analizi sonuçları doğrultusunda, öğrenci hareketliliği ile ilgili yapılması planlanan araştırmalar için çeşitli önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
In the globalized world, for societies to sustain their existence, following global values and requirements on an international scale is the key criterion for their competitiveness. Societies can achieve effectiveness in the globalized world by acquiring these skills through effective education systems. The investments and policies made by countries in higher education to compete with each other have made internationalization in higher education necessary, and there has been an increasing trend in this direction over the years. The internationalization of higher education has led to student mobility, and various student exchange programs have been implemented among universities. The aim of this study is to examine postgraduate theses and articles written on this topic by studying trends by determining trends and contributing to the literature in this field, due to the active role of student mobility in higher education policies today and the increasing importance of internationalization in higher education. In this research, where a synthesis was made for student mobility in the context of internationalization in higher education, meta-synthesis, one of the qualitative study methods, was used. Postgraduate theses with access permission from YOK database, as well as studies available in ULAKBIM, Google Scholar, EBSCOhost, Dergipark, ERIC, and SSCI databases, were examined. As a result of the screening, 3 postgraduate theses and 5 articles published between 2013 and 2020, which were evaluated according to the inclusion and exclusion criteria, were included in the study, a total of 8 studies. The publication year, study group, data collection methods, topics covered in the introduction section, especially the findings, and recommendations of the included theses were examined. Common themes were extracted and coded during the synthesis phase. According to the coding template, reliability was calculated to prove the accuracy of the theses included in the themes. According to the findings obtained from the research, it was concluded that the most preferred study group in the studies examined is higher education students, the commonly used data collection tool is the structured interview form, and the satisfaction rates of students are high. Finally, in line with the results of the meta-synthesis analysis, various suggestions were made for planned research on student mobility.