Erken Çocukluk Dönemi Fonolojik Duyarlılık Ölçeği (EÇDFDÖ)'nin geçerlik, güvenirlik ve norm çalışması
Validity, reliability and norm studies on the Phonological Awareness Scale of Early Childhood Period (PASECP)
Yazar: BURCU SARI
Danışman: DOÇ. DR. EBRU AKTAN ACAR
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Kelime öğretimi = Vocabulary teaching ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Okuma-yazma = Reading-writing ; Okuma-yazma öğretimi = Reading-writing instruction ; Sesbirim = Phoneme ; Ölçekler = Scales

Özet:
Okumaya yönelik becerilerin kazanılması, bilişsel, sosyal, duygusal gelişimin yanında eğitimi de gerektiren karmaşık bir süreçtir (Cunningham 1990; Gillon 2006; Güneş 2007). Bu süreçte merak edilen konu, çocukların kelimeleri çözümlemeye başlaması için gerekli olan becerilerin ve bu becerileri geliştirmek için kullanılan yöntemlerin neler olduğudur. Okuma-yazmaya hazırlık sürecinin temelini oluşturan beceriler alfabe bilgisi, fonolojik duyarlılık, yazı kavramı, bir iletişim aracı olarak yazının kullanılması gibi becerilerdir (Raisor 2006; Swan 2008; Wasik, Bond & Hindman 2002). Bu becerilerden fonolojik duyarlılık okumayı öğrenme sürecinde önemli bir beceri olarak tanımlanmaktadır (Ehri, Nunes, Stahl & Willows 2001; Shankweiler & Fowler 2004).Erken çocukluk döneminde fonolojik duyarlılığa ait becerilerin ölçülebilmesi amacıyla geliştirilen ölçekler, erken çocukluk dönemindeki çocukların ileride yaşayabileceği okuma-yazma becerilerine yönelik sorunların niteliği hakkında bilgi vermekte ve erken müdahale şansı tanıması amacıyla önem taşımaktadır. Geliştirilen ölçekler her ülkenin kendi dil, kültür ve eğitim yapısına göre oluşturulmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Erken Çocukluk Dönemi Fonolojik Duyarlılık Ölçeği (EÇDFDÖ) geliştirip ölçeğin geçerlik, güvenirlilik ve norm analizlerini yapmaktır. Araştırmanın çalışma evrenini; Marmara Bölgesinde yer alan İstanbul, Bursa, Balıkesir, Kocaeli ve Çanakkale illeri içinde ikamet eden ve 2011-2012 öğretim yılında okul öncesi eğitim kurumlarında öğrenim gören 60-72 aylık yaş diliminde bulunan 733 öğrenci oluşturmaktadır. Verilerin analizinde, güvenirlik çalışmaları için test-tekrar test güvenirlik katsayıları, iç tutarlık katsayıları ve ölçmenin standart hata değerleri belirlenmiştir.Geçerlik çalışmalarında; içerik, yapı ve kriter geçerliği işlemleri yapılmıştır. Araştırmanın sonucunda, Erken Çocukluk Dönemi Fonolojik Duyarlılık Ölçeği (EÇDFDÖ)'nin geçerli vegüvenilir bir araç olduğu saptanmıştır. Ayrıca araştırmada fonolojik duyarlılık becerisi ile ailenin sosyo-ekonomik düzeyi arasında anlamlı bir fark bulunmuştur.

Abstract:
The acquisition of skills for reading is a complex process that requires education alongside cognitive, social and emotional development (Cunningham 1990; Gillon 2006; Güneş 2007). The issue to be curious about in this process is the necessary skills for children to begin to resolve the words and the methods to be used to develop these skills. The skills which form the basis of the preparatory process for literacy are the skills like alphabet knowledge, phonological awareness, the concept of print and the use of literacy as a communication tool (Raisor 2006; Swan 2008; Wasik, Bond & Hindman 2002). Phonological awareness among these skills is defined as an important skill in the process of learning to read (Ehri, Nunes, Stahl & Willows, 2001; Shankweiler & Fowler 2004).In order to be able to measure the skills for phonological awareness in early childhood period, a lot of scales have been developed all around the world. These scales give information about the nature of reading difficulties which the children in early childhood period can have in the future. Therefore, the scales are important since they give the opportunity of early intervention. The developed scales are formed according to each country?s own linguistic, cultural and educational structure. The aim of this study is to develop a Phonological Awareness Scale of Early Childhood Period (PASECP) and to make the validity, reliability and norm analyzes of the scale. The universe of the study covers 733 children of 6 year-old who have been receiving an education in 25 preschool educational institution in Canakkale, Istanbul, Bursa, Balikesir and Kocaeli provinces which are considered to represent the Marmara Region in 2011 ? 2012 academic year. In the data analyses, for the reliability studies test-retest reliability coefficients,content validity coefficients and standard deviation have been identified. In the validitystudies, content validity, construct validity and criterion validity procedures have been carried out. The findings obtained at the end of the research had indicated that Phonological Awareness Scale of Early Childhood Period (PASECP) sub scales are reliable and valid. In the study, it has been found that there have been dramatically significant differences between phonological awareness and socio-economic status of parents.