Lıber de Caesarıbus eseri üzerinden Aurelıus Vıctor'un tarihçiliği
Aurelius Victor's historiography through Liber de Caesaribus
Yazar: MUSTAFA ÇOPURKUYU
Danışman: PROF. DR. BEDİA DEMİRİŞ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eskiçağ Dilleri ve Kültürleri Ana Bilim Dalı / Latin Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eski Çağ Dilleri ve Kültürleri = Ancient Linguistics and Cultures

Özet:
Milattan sonra dördüncü asırda yaşamış olan Romalı tarihçi Aurelius Victor'un kaleme aldığı Liber de Caesaribus adlı eser, imparatorluğun kısa bir tarihçesini konu edinmektedir. Augustus'tan İkinci Constantinus'a kadar geçen sürede hüküm süren imparatorların hayat öykülerini anlatan bu eserin temel anlatım tekniği biyografidir. Bu çalışmanın amacı ise Aurelius Victor'un tarihçi kişiliğini Liber de Caesaribus eserinden hareket ederek tahlil etmektir.  Yaşadığı çağın soylu senatörler sınıfına mensup olan Aurelius Victor, eserini; o yüzyılda yeni yeni teşekkül eden ve ikbal basamaklarını tırmanmada eğitimin rolünü önemseyen yeni bir sosyal sınıfın ihtiyaçlarını ve taleplerini gözeterek kaleme almıştır. Aurelius Victor'un tarihçi kişiliğini ve eserinin üslubunu belirleyen en temel öğe onun ahlakçı dünya görüşüdür. Yazarın ele aldığı belli başlı pek çok olay ve olguya karşı yaklaşımı, ahlakçı ve gelenekçi bir perspektif üzerine kuruludur. Ancak bu etik değerler, Aurelius Victor'un da mensubu olduğu eski ve soylu senatörler sınıfının ahlaki düsturlarıdır. Yazar, eser boyunca üslubunu bu ahlakçı dünya görüşüne göre şekillendirir. Bu sebeple vermek istediği etik mesajı güçlendirmek ve öne çıkarmak için çeşitli yollara başvurur. Onun kullandığı biyografi tekniği ise yaşam hikayelerini konu edindiği imparatorları, iyi ve kötü olarak katı bir şekilde ikiye ayırma üzerine kuruludur. Yazarın idealindeki yönetim şekli: ahlak sahibi, eğitimli ve adil bir imparatorun  soylu senatörlerin öğütlerine danışarak yönettiği bir sistemdir. Ancak bu ideal yönetim sisteminde barbarlara, yabancılara ve eğitimsiz halk kitlelerine yer yoktur. Zira yazar bu unsurları, Roma geleneklerini ve adetlerini yozlaştıran ve ahlaki değerleri aşındıran faktörler olarak görmektedir. Yazarın askerlere karşı bakışı da bundan pek farklı değildir. Ancak bazı asker kökenli imparatorların haklarını da teslim etmektedir

Abstract:
The work titled Liber de Caesaribus, written by the Roman historian Aurelius Victor, who lived in the fourth century AD, focuses on a brief history of the empire. This work narrates the life stories of the emperors who ruled from Augustus to Constantine II, and its primary narrative technique is biography. This study aims to analyze Aurelius Victor's identity as a historian through Liber de Caesaribus. As a member of the noble senatorial class of his time, Aurelius Victor wrote his work with the needs and demands of a new social class in mind, which was just beginning to form in that century and valued the role of education in climbing the social ladder. The most fundamental element that defines Aurelius Victor's identity as a historian and the style of his work is his moralistic worldview. His approach to various significant events and phenomena is based on a moralistic and traditional perspective. However, these ethical values are also the moral principles of the old and noble senatorial class to which Aurelius Victor belongs. The author shapes his style throughout the work according to this moralistic worldview. For this reason, he employs various methods to strengthen and highlight the ethical message he wishes to convey. His biographical technique is based on a strict division of the emperors he discusses into good and bad categories. The form of government idealized by the author is a system ruled by a moral, educated, and just emperor who consults the advice of noble senators. However, in this ideal governance system, there is no place for barbarians, foreigners, or uneducated masses, as the author views these elements as factors that corrupt Roman traditions and customs and erode moral values. The author's perspective on soldiers is not very different. However, he does acknowledge the rights of some soldier-origin emperors