Kişilik bozuklukları, mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat arasındaki ilişkilerin incelenmesi
The examination of relationships between personality disorders, perfectionism, anger and self compassion
Yazar: BUSE AŞCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YILDIZ BİLGE
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Kişilik bozuklukları = Personality disorders ; Mükemmeliyetçilik = Perfectionism ; Öfke = Anger ; Ölçekler = Scales ; Öz duyarlılık = Self compassion

Özet:
Amaç: Bu çalışmada kişilik bozuklukları, mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat arasındaki ilişkilerin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın diğer amacı ise mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat özelliklerinin kişilik bozukluklarındaki yordayıcı etkilerinin tespit edilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmada veriler Demografik Bilgi Formu, Coolidge Eksen II Envanteri Kısa Form (CATI + KF TR), Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği (ÇBMÖ),Öz Duyarlık Ölçeği (ÖDÖ) ve Sürekli Öfke-Öfke İfade Tarzı Ölçeği (SÖÖTÖ) kullanılarak toplanmıştır. Veriler Ekim-2020 ve Nisan-2021 tarihleri arasında kartopu örnekleme yöntemi ile randomizasyon sağlanarak 18-80 yaş aralığında olan 515 kişilik toplum örnekleminden toplanmıştır. Yapılan analizlerde araştırmanın değişkenleri arasında ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı; mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat değişkenlerinin kişilik bozukluğunda yordayıcı etkilerinin olup olmadığını saptamak amacıyla Aşamalı Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi yöntemi kullanılmıştır. Kişilik bozuklukları, mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat özelliklerinin demografik değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını tespit etmek amacıyla da Bağımsız Gruplar t-Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi uygulanmıştır.
Bulgular: Çalışmanın sürekli değişkenleri olan kişilik bozuklukları, mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat arasında anlamlı korelasyonel ilişkilerin bulunduğu; mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat değişkenlerinin kişilik bozukluklarında yordayıcı etkilerinin olduğu tespit edilmiştir. Buna ek olarak araştırmanın sürekli değişkenlerinde cinsiyet, yaş, medeni durum, gelir düzeyi, eğitim düzeyi ve çalışma durumu açısından farklılaşmalar saptanmıştır.
Sonuç: Çalışma sonucunda kişilik bozuklukları, mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat değişkenlerinin ilişkili olduğu; aynı zamanda kişilik bozuklukları için mükemmeliyetçilik, öfke ve öz şefkat değişkenlerinin yordayıcı olduğu görülmüştür. Ayrıca kişilik bozuklukları için genç erişkin yaş grubunda ve bekar olmanın risk faktörleri olabileceği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Kişilik bozuklukları, mükemmeliyetçilik, sürekli öfke, öfke ifade tarzları, öz şefkat

Abstract:
Aim: Present study aims to examine the relationships between personality disorders, perfectionism, anger and self-compassion. Secondary aim of this study to detect the predictor effects on personality disorders of perfectionism, anger and self-compassion.
Materials and Methods: In this study, data were collected by using Demographic Information Form, Coolidge Axis II Inventory Short Form, Multidimensional Perfectionism Scale, Trait Anger and Anger Expression Scale and Self-Compassion Scale. The data were randomly collected by using snowball sampling method within 515 people at ages of 18-80, between October-2020 and April 2021. In the analysis, Pearson Product-Moment Correlation Coefficient method was used to determine whether there is a correlation between variables of the study; in order to determine whether perfectionism, anger and self compassion predict personality disorders Stepwise Multiple Linear Regression Analysis was used. Whether personality disorders, perfectionism, anger and self-compassion traits differentiate according to demographical variables were examined with Independent Samples T-Test and One-Way Anova.
Results: It isdetermined that there are significant correlations between personality disorders, perfectionism, anger and self-compassion which are the continuous variables of study. It is also found that perfectionism, anger and self-compassion have predict effect on personality disorders. Additionally, continuous variables of study differ in terms of gender, age, marital status, income level, education level and working status.
Conclusion: As a result of the study, it was found that personality disorders, perfectionism, anger and self-compassion were related. At the same time it was shown that perfectionism, anger and self-compassion have predicted on personality disorders. In addition, it is determined that being young adults and single might be the risk factors for personality disorders.

Keywords: Personality disorders, perfectionism, trait anger, anger expression, self-compassion