Ortaokul yedinci sınıf öğrencilerinin örüntüleri genelleme süreçleri: Stratejiler ve bilişsel istem
Middle school seventh grade students' generalization processes of patterns: Strategies and cognitive demand
Yazar: SUDE AY
Danışman: DOÇ. DR. FATMA ERDOĞAN
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Bilişsel istem düzeyleri = Cognitive demand levels ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Strateji = Strategy ; Strateji geliştirme = Strategy development ; Örüntü = Pattern ; Örüntü genelleme = Pattern generalization

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ortaokul yedinci sınıf öğrencilerinin örüntü görevlerini genelleme sürecinde kullandıkları stratejileri ve ortaya koydukları bilişsel istem düzeylerini keşfetmektir. Nitel yaklaşımla yürütülen çalışmada durum çalışması deseni kullanılmıştır. Çalışmanın katılımcıları dokuz yedinci sınıf öğrencisidir. Çalışmada veri toplama aracı olarak, kişisel bilgi formu, Örüntü Testi ve Örüntü Görüşme Formu kullanılmıştır. Örüntü Görüşme Formu tablo, sayı ve şekil temsillerinden oluşan üç sabit artan örüntü görevinden oluşmaktadır. Veri toplama yöntemi olarak görev temelli görüşme kullanılmıştır. Veri analizi tümdengelimsel tematik analiz ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma bulgularına göre, öğrenciler örüntü görevlerinin yakın terimlerine yinelemeli, içeriksel ve dikey-yatay gruplama stratejileriyle ulaşmıştır. Örüntü görevlerinin orta ve uzak terimlerini ve genel kuralını bulurken en çok başvurulan strateji içeriksel stratejidir. Tersine çevirme problemlerinde ise en çok tercih edilen stratejiler denklem ifade edilmesi ve çözümü ile işlem sırasının doğru ters çevrilmesi stratejileridir. Öğrenciler örüntü görevlerinin yakın, orta ve uzak mesafedeki terimlerini ve genel kuralını bulurken bağlantısız ve bağlantılı işlemler düzeyinde bilişsel istem sergilemişlerdir.

Abstract:
The aim of this study is to explore the strategies used by seventh grade middle school students in the generalization process of pattern tasks and the cognitive demand levels they put forth. The case study design was used in the study conducted with a qualitative approach. The participants of the study are nine seventh grade students. Personal information form, Pattern Test and Pattern Interview Form were used as data collection tools in the study. Pattern Interview Form consists of three linear pattern tasks consisting of table, number and figure representations. Task-based interview was used as the data collection method. Data analysis was carried out with deductive thematic analysis. According to the study findings, the students reached the near terms of the pattern tasks with recursive, contextual and vertical-horizontal grouping strategies. Contextual strategy is the most used strategy when finding middle and far terms and general rule of pattern tasks. In inverse problems, the most preferred strategies are statement and solution of an equation, and correct inversion of the order of operations. While the students were finding the near, middle and far distance terms and general rule of the pattern tasks, they displayed cognitive demand at the level of disconnected and connected operations.