Otoimmün tiroid hastalıklarında tiroglobulin gen polimorfizmi ve HLA-DR3 ile yaygın tiroglobulin varyantları arasındaki ilişkinin saptanması
Thyroglobuline gene polymorphisms in autoimmune thyroid diseases and detection of the association between HLA-DR3 and common thyroglobuline variants.
Yazar: E. SACİDE KOZAN
Danışman: PROF. DR. NECAT İMİRZALİOĞLU
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Genetik = Genetics
Dizin: Genetik = Genetics ; HLA DR antijenleri = HLA DR antigens ; Otoimmün hastalıklar = Autoimmune diseases ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Tiroglobülin = Thyroglobulin ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases

Özet:
Otoimmün Tiroid Hastalıkları (OTH), genetik ve çevresel faktörlerinetkileşimi sonucu gelişen kompleks bir hastalık grubudur ve günümüze kadar, farklıteknikler kullanılarak, OTH ile ilişkili duyarlılık genleri tanımlanmıştır. İnsan lökositantijenlerini (HLA) kodlayan genlerin, diğer otoimmün hastalıklarda olduğu gibi,OTH ile ilişkili olduğu bilinmekte ve özellikle Graves hastalığında (GH) HLA-DR3sıklığına işaret edilmektedir. Tiroid spesifik genlerle ilişkili olarak ise, 8q24lokusunda yer alan tiroglobulin (TG) geninin, OTH ile ilişkili bulunan tek tiroidspesifik gen olduğu ifade edilmektedir.Çalışmamızda, TG geni E10SNP24, E10SNP158, E12SNP, E21SNP veE33SNP polimorfizmlerinin, PCR-RFLP tekniği kullanılarak, GH, Haşimato tiroiditi(HT) ve sağlıklı kontrollerdeki dağılımı incelenmiş; GH ve kontrol gruplarında,PCR-SSP yöntemiyle HLA-DR3 varlığı araştırılmıştır. Çalışmamızda ayrıca, TGgeni E10SNP24, E10SNP158, E12SNP, E21SNP ve E33SNP polimorfizmleri ileHLA-DR3 ilişkisi incelenmişir.Çalışmamızın sonucunda, E33SNP TT genotipini taşımayan bireylerde OTHriskinin arttığı belirlenmiştir. Ayrıca, E12SNP AG genotipini taşımayan bireylerdeGH riskinin arttığı; E12SNP AG genotipini taşımayan bireyler ve E12SNP GGgenotipine sahip bireylerin GH riskinin, HT hastalığı riskinden daha yüksek olduğugörülmüştür. Ancak, E12SNP24, E12SNP158 ve E21SNP polimorfimleri ile OTHarasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Çalışmamızda, HLA-DR3 ile E10SNP24,E10SNP158, E12SNP, E21SNP ve E33SNP polimorfizmlerinin birlikteliğininGH'ndaki etkisine ilişkin anlamlı bir bulguya ulaşılamamıştır.Sonuç olarak toplumumuzda, E33SNP TT genotipinin OTH ile ilişkiliolduğu, E12SNP AG genotipinin GH ile ilişkili olduğu ve E12SNP AG ve E12SNPGG genotiplerinin GH ile HT hastalığı risk oranlarının değerlendirilmesinde önemtaşıdıkları görülmektedir. Ancak, TG gen polimorfizmleri ile HLA-DR3birlikteliğinin GH ile ilişkisi hakkında, daha kapsamlı ve ileri düzeyde çalışmalaraihtiyaç duyulduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Autoimmune thyroid disease (AITD) are a group of complex diseases whichare caused by the interaction between genetic and enviromental factors and up to thepresent, susceptibility genes responsible to development AITD are identified byusing various tecniques. As can be seen other autoimmune diseases, it is known thatthe association between genes that are coding Human Leukocyte Antigens (HLA)and AITD and especially it is indicated the frequency of HLA-DR3 in Graves?disease (GD). Relating to thyroid spesific genes, it is implied that, thyroglobulin(TG) gene that is located 8q24 locus is the first gene for AITD.In our study, we investigated the distributions of E10SNP24, E10SNP158,E21SNP, E12SNP and E33SNP polymorphisms that are located in the TG gene inGD, Hashimato tiroiditis (HT) and healthy controls by using PCR-RFLP technique.We also determinated the existence of HLA-DR3 in GD and healthy control groupsby using PCR-SSP method and researched the association between E10SNP24,E10SNP158, E21SNP, E12SNP and E33SNP polymorphisms of TG gene and HLADR3.In accordance with the results, we found that, the risk in the development ofAITD was increased in individuals who were not carrier of E33SNP TT genotype. Itis also found that, the risk in the development of GD was increased in individualswho were not carrier of E12SNP AG genotype. The risk ratio of the development ofGD was found higher than HT in individuals who were not carrier E12SNP AGgenotype and individuals who were carrier of E12SNP GG genotype. However, therewas no evidence in the association between E10SNP24, E10SNP158, E21SNPpolimorphisms and AITD. We couldn?t observed any significant result about theeffect of E10SNP24, E10SNP158, E12SNP, E21SNP and E33SNP polymorphismsin combination with HLA-DR, in the development of GD.As the result of this study, we concluded that E33SNP TT genotype isassociated with AITD, E12SNP AG genotype is associated with GD and E12SNPAG and GG genotype are important in the comparision of the risk ratio of GD andHT. However, more extensive and advanced studies are needed about theassociation between GD and polymorphisms of TG gene in commination with HLADR3.