Türk saz müziğinde usta icracılık
Master performance in Turkish instrumental music
Yazar: HANDE TAŞÇEŞME
Danışman: PROF. DR. AYTEN KAPLAN
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Geleneksel Türk Müzikleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Müzik = Music
Dizin: Müzik = Music ; Müzik eserleri = Music works ; Müzik sanatı = Music art ; Müzisyenler = Musicians ; Saz üslubu = Forest style ; Türk müziği = Turkish music ; Usta icracılık = Virtuosity ; Çalgılama teknikleri = Instrumentation techniques ; Çalgılar = Musical instruments ; İcra = Performing

Özet:
Geleneksel Türk müziği eğitimi ve öğretimi meşk sistemi ile aktarılmıştır, günümüzde de nota kullanımının yanı sıra sistematik yapısı gereği bu şekilde devam etmektedir. Gelenekte, meşk sistemi ile birlikte sözlü müzik icrası, saz müziği icrasına göre musıki mecmuaları ve usul kalıpları sayesinde daha kolay öğrenilip icra edilmiştir. Saz müziğinin öğrenim ve aktarımı ise meşk geleneğine göre tamamen hafıza unsuru ile gelişebilmiştir.
19. yüzyılın ikinci yarısı itibariyle batı notasının Türk müziğinde yer etmesiyle birlikte, saz icracılığı daha fazla ilgi görmeye başlamış, teknik zorlukları ön plana çıkan eserler bestelenmiştir. Tüm bunlar da saz icracılarında bireyselleşme olgusuna zemin hazırlamıştır. Böylelikle Batı müziğinde virtüözite olarak kullanılan kavram, Türk müziğinde usta icracı olarak karşımıza çıkmıştır. 
Batılı müzisyenler virtüöz tanımına sahip olmak için belirli bir metot eğitimini bitirmiş ve çeşitli kriterleri sağlamış olmak zorundadırlar. Geleneksel Türk saz müziği icracılığının Batı müziğinden bu noktada farkı, usta icracı tanımına sahip olabilmenin ön koşullarının neler olduğu, usta icracıların bu tanıma sahip olabilmek için neler yapması gerektiği, alanında usta icracı olarak adlandırılan yirmi beş uzman kişinin görüşleri doğrultusunda sonuçlanmıştır.

Abstract:
Traditional Turkish music education and teaching has been transferred through the "meşk" (traditional teaching) system, today continues in this way due to its systematic structure. In tradition, performance of music with lyrics, along with the "meşk" system has been more easily learned and performed by virtue of its music journals and procedural patterns compared to the performance of instrumental music. Learning and transferring of the instrumental music, on the other hand, has been developed with the element of memory according to the tradition of "meşk". 
Beginning from the 20th century, with the western notation being included in our music, instrumental performances became more and more popular and the works that bring technical difficulties into forefront were composed. All of these paved the way for individualization in instrumental performers. Thus, the concept used as virtuosity in Western music has emerged as a master performer in our music. 
Western musicians must have completed a certain method training and meet various criteria in order to have the virtuoso definition. The difference of traditional Turkish instrumental music performance from Western music at this point, what the prerequisites of having the definition of master performer are, and what the performers should do in order to have this definition will be presented in line with the opinions of twenty five experts who are called master performers in their field.