Genç yetişkinlerde bağlanma stilleri, kişilik tipleri ve öz-yeterlik algısı arasındaki ilişkilerin incelenmesi
The examination of relationship between attachment styles, personality type and self efficacy in young adults
Yazar: ŞEYMA KARATAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP SET
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Genç yetişkinler = Young adult ; Kişilik tiplemeleri = Personality types ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Yeterlilik = Sufficiency ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief

Özet:
Bu çalışmada amacı genç yetişkinlerin öz-yeterlik algısı ve sahip olduğu kişilik tipi ile bağlanma stili arasında anlamlı bir ilişki olup olmadığını; varsa birbirleri arasındaki ilişkinin hangi yönde ve birbirlerini ne kadar açıklayabildiğini seçilen örneklem aracılığı ile ortaya koymaktır. İlişkisel tarama modelinde yapılan araştırmada genç yetişkin bireyler araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Örneklemin tespitinde ise uygun örnekleme yöntemi kullanılmış ve 18-35 yaş aralığında yaş grubunda 269 genç yetişkin örneklem olarak belirlenmiştir. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Bağlanma Stilleri Ölçeği, Eysenck Kişilik Envanteri ve Öz-Yeterlik Envanteri ile elde edilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 22.0 istatistiki analiz paket programı kullanılarak çözümlenmiştir.
Araştırmanın sonunda kişilik ölçeğinin dışa dönüklük boyutunun güvenli bağlanma ile pozitif, kaçınan bağlanma ve kaygılı bağlanma ile negatif ilişkili olduğu; yalan boyutunun kaygılı bağlanma ile negatif ilişkili olduğu; nörotisizm boyutunun güvenli bağlanma ile negatif, kaçınan ve kaygılı bağlanma ile pozitif ilişkili olduğu belirlenmiştir. Bunun yanında öz-yeterlilik algısının güvenli bağlanma, dışadönüklük, yalan ve psikotisizm ile pozitif; kaçınan bağlanma, kaygılı bağlanma ve nörotisizm ile negatif ilişkili olduğu görülmüştür. 
Çalışma kapsamında gerçekleştirilen fark analizleri neticesinde katılımcıların bağlanma stillerinin cinsiyet, medeni durum, büyüdükleri aile tipi ve anne ve babalarından sevgi veya şiddet görmüş olmalarına göre anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Bunun yanında katılımcıların kişilik tiplerinin cinsiyet, yaş, eğitim seviyesi, anneden sevgi görmek ve anne ve babadan şiddet görmüş olmalarına göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Katılımcıların öz yeterlilik seviyelerinin ise cinsiyet, medeni durum ve anneden sevgi görmüş olmaya göre anlamlı farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to determine whether there is a significant relationship between young adults' self-efficacy perception and personality type and attachment style; The aim is to reveal, if any, in which direction the relationship between each other and to what extent they can explain each other through the selected sample. In the research conducted in the relational screening model, young adult individuals constitute the universe of the research. Appropriate sampling method was used in the determination of the sample and 269 young adults in the age group of 18-35 years old were determined as the sample. The data of the research were obtained by Personal Information Form, Attachment Styles Inventory, Eysenck Personality Inventory and Self-Efficacy Inventory. The obtained data were analyzed using SPSS 22.0 statistical analysis package program.
At the end of the study, it was found that the extraversion dimension of the personality scale was positively correlated to secure attachment and negatively correlated to avoidant attachment and anxious attachment; lie dimension was negatively correlated with anxious attachment; neuroticism dimension was negatively correlated to secure attachment and positively correlated to avoidant and anxious attachment. In addition, self-efficacy perception was positively correlated with secure attachment, extraversion, lying and psychoticism; and negatively correlated with avoidant attachment, anxious attachment, and neuroticism.
As a result of the difference analyzes carried out within the scope of the study, it was determined that the attachment styles of the participants differed significantly according to their gender, marital status, the type of family they grew up in, and whether they were loved or abused by their parents. In addition, it was determined that the personality types of the participants differed significantly according to gender, age, education level, having received love from the mother and violence from the mother and father. Finally, it was concluded that the self-efficacy levels of the participants differed significantly according to gender, marital status and having received love from their mother.