Fen bilgisi öğretmen adaylarının kronotipleri ve öğrenme yaklaşımları ile akademik başarıları arasındaki ilişki
The relationship between the chronotypes and learning approaches and academic achievement of science teachers
Yazar: GÖKÇEN DÖNMEZ
Danışman: PROF. DR. EROL EROĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Akademik başarı = Academic achievement ; Biyolojik saatler = Biological clocks ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Kronotip = Chronotype ; Sirkadiyen ritim = Circadian rhythm ; Öğrenme yaklaşımları = Learning approaches

Özet:
Bu yüksek lisans tezinde, Fen bilgisi öğretmen adaylarının kronotipleri, öğrenme yaklaşımları ve akademik başarıları arasındaki ilişkileri belirlemek amaçlandı. 
Bu çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanıldı. Araştırma 2018-2019 akademik yılında Akdeniz Üniversitesi, Matematik Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü, Fen Bilgisi Eğitimi Anabilim Dalı'nda öğrenim gören 223 öğretmen adayı ile gerçekleştirildi. Öğretmen adaylarının öğrenme yaklaşımlarını belirlemek için, Düzenlenmiş İki Faktörlü Çalışma Süreci Ölçeği ve kronotiplerini belirlemek için, İnsan Sirkadiyen Ritminde Sabahçıl-Akşamcıl Tipleri Belirlemede Kendi Kendini Değerlendirme Formundan yararlanıldı. Verilerin analizinde Bağımsız Gruplar T-testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve Regresyon Analizleri kullanıldı.
Kronotip ve öğrenme yaklaşımı değişkenlerinin, akademik başarı (GANO), sözel ders (Türk dili, İnkılap tarihi) ve sayısal ders (matematik, fizik) başarılarına etkisi araştırıldı. Araştırma sonucunda sabahçıl tiplerin GANO ve sayısal derslerinin akşamcıl tiplerden daha başarılı olduğu bulundu. Kronotip puanı ve cinsiyet değişkenlerinin akademik başarının yordayıcısı olduğu görüldü. Sabahçıl tipe eğilim arttıkça akademik başarının arttığı ve kadınların akademik başarılarının erkeklerden anlamlı derecede yüksek olduğu görüldü.
Öğrenme yaklaşımları ile sayısal ders başarısı arasında anlamlı bir ilişki bulundu. Derin öğrenenlerin sayısal ders başarısının yüzeysel öğrenenlerden anlamlı derecede yüksek olduğu görüldü. 
Kronotip ve öğrenme yaklaşımı ilişkisi incelendiğinde, sabahçıl ve ara tiplerin derin öğrenme yaklaşımını akşamcıl tiplere göre daha çok tercih ettikleri görüldü. Kronotip puanı ve cinsiyetin derin öğrenme yaklaşımının yordayıcı değişkenleri olduğu tespit edildi. Sabahçıl tipe eğilim arttıkça derin öğrenmeyi tercih etme olasılığının arttığı ve erkeklerin derin öğrenme yaklaşımını tercih etme olasılıklarının kadınlardan daha yüksek olduğu bulundu.
Kronotip puanı ve öğrenme yaklaşımının birlikte fizik ders başarısının anlamlı yordayıcısı oldukları görüldü. Sabahçıl tipe yaklaşma ve derin öğrenme yaklaşımını benimseme durumunun fizik ders başarısını arttırdığı görüldü.

Abstract:
In this master thesis, it was carried out to determine the relationships between science teacher candidates chronotypes, learning approaches and academic achievement.
In this study, the relational screening model was used. The study was carried out with 223 teacher candidates who were studying at Department of Mathematics Science Education in Akdeniz University during the 2018-2019 academic calendar. For data collection, Organized Two-Factor Study Process Scale and A self-Assessment Questionnaire to Determine Morningness-Eveningness in Human Circadian Rhythms Scale were used to determine the learning approaches  and chronotypes of the teacher candidates respectively. Independent Groups T-test, One-Way Variance Analysis (ANOVA) and Regression Analysis were applied to analyze the data.
The effects of chronotype and learning approach on the academic achievement (GPA), verbal courses (Turkish language, History of Revolution) and scientific courses (mathematics, physics) were investigated separately. Result shown that GPA and scientific courses success of morning types were found to be more successful than evening types. It was seen that chronotype score and gender variables were statistically significant predictors of the academic achievement. It was observed that as the tendency towards morning types increased, academic achievement increased too, in addition it was found that the academic success of women was higher than men.
 A significant relationship was found between learning approaches and success in scientific courses. It was found that the scientific success of the deep learners was significantly higher than of the surface learners.
When the relationship between chronotype and learning approach was examined, it was seen that morning and intermediate type ones preferred deep learning approach more than that of the evening type ones. It was also seen that chronotype score and gender are statistically significant predictive variables of the deep learning approach. It was found that as the tendency to the morning type increased, the probability of preferring deep learning increased too, and it was also found that men were more likely to prefer the deep learning approach than women.
It was observed that both chronotype score and learning approach are significant predictors of physics course success. The increase in the chronotype score (approaching the morning type) resulted in adopting the deep learning approach and increased the success in physics course.