Myeloproliferatif hastalıklarda tanı anında endotel disfonksiyonun akım aracılı dilatasyon (FMD) ile değerlendirilmesi
Assessment of endothelial dysfunction in myeloproliferative disorders at diagnosis with flow mediated dilatation
Yazar: ABDULKERİM YILDIZ
Danışman: PROF. DR. KADİR ACAR
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Hematoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Dilatasyon = Dilatation ; Endotelyum = Endothelium ; Miyeloproliferatif hastalıklar = Myeloproliferative disorders ; Teşhis = Diagnosis ; Tromboz = Thrombosis

Özet:
MYELOPROLİFERATİF HASTALIKLARDA TANI ANINDA ENDOTEL DİSFONKSİYONUN AKIM ARACILI DİLATASYON (FMD) İLE DEĞERLENDİRİLMESİ
MPH'larda en önemli mortalite ve morbidite nedeni kardiyovasküler komplikasyonlardır.(36a) Bunlar arasında en önemli ve en sık komplikasyon tromboz olması sebebiyle MPH ile tromboz arasındaki ilişkinin aydınlatılması klinikte çok önemli yer tutmaktadır. MPH lardaki tromboz patogenezi üzerinde durulan mekanizmalar; endotel disfonksiyonu, platelet aktivasyonu, hct seviyeleri, endotel üzerine eritrositoz, lökositoz ve trombositoz etkisi ve koagulasyon sistemi anormallikleridir. Endotel disfonksiyonunu belirlemede kullanılan yöntemlerden biri akım-aracılı dilatasyon (FMD) yöntemidir. Biz çalışmamızda MPH'larda tanı anında endotel disfonksiyonu ve hangi parametrelerle ilişkili olduğunu araştırdık. Çalışmaya 13 Polisitemia Vera, 15 Esansiyel Trombositemi, 6 Primer Myelofibrozis hastası ve 30 sağlıklı kontrol grubu dahil edildi. Gruplar arasında yaş ve cinsiyet açısından anlamlı farklılık bulunmadı (p>0,05). Hemoglobin ve hematokrit seviyeleri açısından PV grubu diğerlerine göre anlamlı yüksek bulundu. Trombosit sayısı açısından en yüksek grup ET hastaları idi. Endotel disfonksiyonu belirteci olarak bakılan akım aracılı vasodilatasyon (FMD) değeri ortalaması PV de 10.18±1.96, ET de 9.32±2.44, IMF de 10.71±2.95 ve kontrol grubunda 14.41±5.79 olarak bulundu. Gruplar arasında anlamlı fark saptanmazken, tüm hastalar ele alındığında 34 MPH hastasının FMD değeri 9.90 ± 8.04 olarak bulundu ve kontrol grubuna göre anlamlı düşük olduğu tespit edildi(p<0.05). Yapılan korelasyon analizlerinde FMD değerlerinin hiçbir hematolojik parametre ile ilişkili olmadığı saptanmıştır. KVS risk faktörlerinden en az birine sahip olan hastaların FMD değerleri olmayanlara göre belirgin düşük bulunmuştur(p<0.05). FMD değerleri düşük olanlarda tromboz varlığının daha yüksek olduğu saptanmıştır(p<0.05). Sonuç olarak çalışmamızda endotel disfonksiyonunun göstergesi olarak yapılan FMD ölçümleri ile MPH'larda endotel disfonksiyonu varlığını ve bu disfonksiyonun sadece KVS risk faktörü varlığı ile ilişkili olduğunu saptadık.  
Anahtar Kelimeler: Myeloproliferatif Hastalıklar, Akım-aracılı Dilatasyon (FMD), Endotel disfonksiyonu, Tromboz

Abstract:
ASSESSMENT OF ENDOTHELIAL DYSFUNCTION IN MYELOPROLIFERATIVE DISORDERS AT DIAGNOSIS WITH FLOW MEDIATED DILATATION 
Cardiovascular coplications are the primary causes of mortality and morbidity in classical myeloproliferative disorders. Because of thrombosis is the most common and important one, to discover the relationship of myeloproliferative disorders with thrombosis may be useful  in clinical practice. Endothelial dysfunction, platelet activation, hematocrit levels, erythrocytosis, leukocytosis and thrombocytosis effect on endothelium and coagulation system abnormalities considered as the mechanisms of trombofilia in MPD. To assess the endothelial dysfunction, Flow-mediated Dilation measurement has been used for a long time. We investigate the endothelial dysfunction and its association with other parameters in our study. 13 Polycthemia Vera (PV), 15 Essential Thrombocytosis (ET), 6 Primer Myelofibrosis (PMF) and 30 healty subjects were included in the study. Age and gender were different in all groups (p>0.05). in PV group we found significantly elevated Hemoglobine (Hb) and Hematocrite levels compared to all other groups (p<0.05). ET patients have the most highest number of platelets. The FMD results that show endothelial dysfunction were  10.18±1.96 in PV, 9.32±2.44 in ET, 10.71±2.95 in PMF  and 14.41±5.79 in control group. There is no significant difference among all groups. But if all patients in three group were totally assesed, FMD was markedly impaired in disease group compared with control subjects (9.90 ± 8.04% versus 14.41±5.79%, p<0.05).
With the use of correlation analysis, we found  FMD was not related to any other hematological parameter. We found decreased FMD significantly in patients who had any of cardiovascular risk factors (DM, HT, HPL and smoking) compared to patients who had not any (p<0.05). The FMD levels were higher in patients with thrombosis than patients with no thrombosis(p<0.05). In conclusion; we assessed the endothelial function in MPD patients with FMD and detected endothelial dysfuntion and its no relation to any other parameters except CVS risk presence.   
Key Words: Myeloprolifertive Disorders, Flow-mediated Dilatation, Endothelial Dysfunction, Thrombosis