Genel ilaç uyumu ölçeğinin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması
The Turkish validity and reliability study of the general medication adherence scale
Yazar: MUTLU KAŞIKCI
Danışman: DOÇ. ZEYNEP ERDOĞAN
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Hemşirelik = Nursing ; Hipertansiyon = Hypertension

Özet:
Metodolojik ve tanımlayıcı olarak yapılan bu araştırmanın amacı, General Medication
Adherence Scale (GMAS)'nin Türk toplumunda geçerlik ve güvenirlik çalışmasını
yapmaktır. Araştırmanın örneklemini, bir devlet hastanesinin dahiliye ve kardiyoloji
polikliniklerine başvuran, Hipertansiyon tanısı alan ve dâhil edilme kriterlerine uyan
157 hasta oluşturmuştur. Araştırma verileri hastaların sosyodemografik bilgilerini ve
hastalığa ait bazı özelliklerini sorgulayan Hasta Bilgi Formu, Genel İlaç Uyum Ölçeği,
İlaca Uyum ve Reçete Yazdırma Ölçeği ile toplanmıştır. Sırasıyla ölçeğin dil ve
kapsam geçerliği, ölçüt ve ayırt edici geçerlik ve yapı geçerliği ile güvenirlik analizleri
gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel metotlar (sayı, yüzde
ortalama, standart sapma), korelasyon analizi, T testi, One Way ANOVA testleri,
cronbach alfa analizi, doğrulayıcı faktör analizi kullanılmıştır. Kapsam geçerlilik
ölçütü The Content Validity Ratio değeri 1.00 olarak bulunmuştur. Ölçeğin maddetoplam test korelasyon değerlerinin ise 0.30 ile 0.58 arasında değiştiği belirlenmiştir.
Ölçeğin alt boyutlarına ait Cronbach alfa değerleri; Hasta davranışı nedeniyle
uyumsuzluk alt boyutu için 0.75, ek hastalık ve ilaç yükü nedeniyle uyumsuzluk alt
boyutu için 0.61, maliyetle ilgili uyumsuzluk alt boyutu için 0.59 ve toplam ölçek
puanı için 0.81 olarak hesaplanmıştır. Ölçeğin Türkçe versiyonunun orijinal modelle
iyi uyum gösterdiği dolayısıyla ölçeğin 3 faktörlü yapısının doğrulandığı gözlenmiştir.
Genel İlaç Uyum Ölçeği Türk toplumunda ilaç uyumunu ölçen geçerli ve güvenilir bir
araçtır.

Abstract:
The aim of this methodological and descriptive study is to conduct the validity and
reliability study of the General Medication Adherence Scale (GMAS) in the Turkish
population. The sample of the study consisted of 157 patients who met the inclusion
criteria and were diagnosed with Hypertension, visiting the internal medicine and
cardiology outpatient clinics of a state hospital. The research data were collected using
the Patient Information Form, which inquires about the patients' sociodemographic
information and certain characteristics of the disease, the General Medication
Adherence Scale, and the Medication Adherence and Prescription Writing Scale.
Sequentially, analyses of the scale's language and content validity, criterion and
discriminant validity, construct validity, and reliability were conducted. Descriptive
statistical methods (number, percentage, mean, standard deviation), correlation
analysis, T-test, One-Way ANOVA tests, Cronbach's Alpha analysis, and
confirmatory factor analysis were used in the data analysis. The Content Validity Ratio
was found to be 1.00. The item-total test correlation values of the scale ranged between
0.30 and 0.58. The Cronbach's alpha values for the sub-dimensions of the scale were
calculated as 0.75 for the non-adherence due to patient behavior sub-dimension, 0.61
for the non-adherence due to comorbidity and medication burden sub-dimension, 0.59
for the non-adherence due to cost sub-dimension, and 0.81 for the total scale score. It
was observed that the Turkish version of the scale showed good compatibility with the
original model, thus confirming the three-factor structure of the scale. The General
Medication Adherence Scale is a valid and reliable tool for measuring medication
adherence in the Turkish population.