Şirket birleşme ve devralmalarında tahkim
Arbitration in mergers and acquisitions
Yazar: ABDULKADİR ÖZDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERMAN EROĞLU
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Şirket birleşme ve devralma işlemleri günümüzde popüler konumda olan ticari faaliyetlerdendir. Bu popülarite tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de gözlemlenebilmektedir. Şirketler faaliyetlerini sürdürebilmek ve genişletebilmek başta olmak üzere farklı nedenlerden dolayı birleşme ve devralmalara girişebilirler. Birleşme ya da devralma gayesinde olan şirketlerin bu doğrultuda takip etmeleri gereken belirli adımlar vardır. Birleşme ve devralmaların mantığı basit olsa da işlemlerin gerçekleştirilmesi için takip edilmesi gereken adımlar bunun aksine oldukça zor ve karmaşıktır. Şirketlerin giriştikleri bu süreçler çoğu zaman da uluslararası nitelikte olabilmekte yani yabancılık unsuru içerebilmektedir. Birleşme ve devralmaların gerçekleştirilmesi sürecinin karmaşık karakteri sebebiyle de işlemin tarafları arasında ihtilafların doğması oldukça doğal olmaktadır. Bu uyuşmazlıkların çözümü noktasında da uyuşmazlık çözüm yöntemi olarak tahkimin tercih edilmesi sık sık gündeme gelen ve üzerine tartışılan bir durumdur. Bu doğrultuda tahkimin ve uluslararası ticari tahkim barındırdığı avantajlar birleşme ve devralmalardan doğabilecek olan uyuşmazlıkların çözümü noktasında bir tercih sebebi olmasını sağlamaktadır. Bu işlemlerden doğan uyuşmazlıkların klasik özel borç ilişkilerine göre daha karmaşık olması sebebi ile taraflar arasındaki uyuşmazlığın devlet mahkemeleri yerine bu konu üzerinde uzman hakemler ya da hakemler kurulu tarafından çözümlenmesi mantıklı bir seçimdir. Ayrıca yabancılık unsurunun sıklıkla yer aldığı bu uyuşmazlıklarda tahkimin sağlamış olduğu esneklik tekrardan bu uyuşmazlıkların tahkime tabi kılınması yönünden olumlu bir etkiye sahiptir. Bu uyuşmazlıkların tahkime elverişlilik bakımından değerlendirilmesinde ise devralma işlemlerinin tahkime elverişliliği karşısında ciddi görüşler ileri sürülmemiş fakat birleşme işlemlerinde tarafların iradelerinden bahsedilemeyeceği bu sebeple de tahkime elverişli olmadığı ifade edilse de yine de taraflar arasındaki sözleşme hukuku kapsamındaki uyuşmazlıkların tahkime elverişli olabileceği ifade edilmiştir. Bu anlamda birleşme ve devralmaların taraflarının aralarında doğabilecek olan ihtilafları devlet mahkemeleri yerine hakemler nezdinde çözmeyi kararlaştırmaları mantıklı bir seçenektir. Tahkime uygulanacak olan hukukun seçimi noktasında da taraflarca doğrudan açık olarak uygulanacak olan hukukun seçiminin yapılması öngörülebilirliği artırarak taraflara yargılamadan umdukları neticeleri almalarında yardımcı olacaktır.

Abstract:
Mergers and acquisitions are one of the popular commercial activities today. This popularity can be observed in our country as well as all over the world. Companies may engage in mergers and acquisitions for different reasons, especially to maintain and expand their operations. Companies aiming for a merger or acquisition have certain steps to follow in this regard. While the logic behind mergers and acquisitions is simple, the steps to execute these transactions are quite complex and challenging. These processes that companies undertake can often be international in nature, that is, they may contain a foreign element. Due to the complex character of the merger and acquisition process, it is quite natural for disputes to arise between the parties to the transaction. Preferring arbitration as a dispute resolution method for resolving these disputes is a frequently brought up and discussed issue. In this respect, the advantages of arbitration and international commercial arbitration make it a preferred choice in resolving disputes that may arise from mergers and acquisitions. Since the disputes arising from these transactions are more complex than classical private relations, it is a logical choice for the disputes between the parties to be resolved by arbitrators or arbitrators who are experts on this subject instead of state courts. In addition, the flexibility provided by arbitration in these disputes, where the foreign element is frequently involved, has a positive effect in terms of submitting these disputes to arbitration. In the evaluation of these disputes in terms of arbitrability, serious opinions were not put forward against the arbitrability of acquisition transactions, but although it was stated that the will of the parties in merger transactions cannot be mentioned and therefore it is not arbitrable, it was still stated that disputes within the scope of contract law between the parties may be arbitrable. In this sense, it is a logical option for the parties to mergers and acquisitions to decide to resolve any disputes that may arise between them before arbitrators instead of state courts. At the point of choosing the law to be applied, making a clear choice of the law to be applied by the parties will increase predictability and will help the parties to get the results they expect from the trial. At the point of choosing the law to be applied to the arbitration, making a clear choice of the law to be applied by the parties will increase the predictability and will help the parties to get the results they expect from the trial.