Tıbbi araştırmalarda biyoistatistik tabanlı hatalar ve sonuç doğruluğu üzerine etkileri
Biostatistic based errors in medical research and effects on results accuracy
Yazar: ESRA ŞAFAK YILMAZ
Danışman: UZMAN MUSTAFA ŞÜKRÜ ŞENOCAK
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyoistatistik ve Tıbbi Bilişim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyoistatistik = Biostatistics
Dizin: Biyoistatistik = Bioistatistics ; Tıbbi araştırmalar = Medical researches ; Yöntembilim = Methodology ; Ölçekler = Scales

Özet:
Son yıllarda tüm dünyada sağlıkla ilgili alınan kararlarda kanıta dayalı tıp yaklaşımı yaygınlaşması nedeniyle tıbbi araştırmaların sonuçlarının sağlık hizmetlerini iyileştirmek amacı ile kullanılabilmesi için bilimsel bir kanıt değeri taşıması gerekmektedir. Bu gelişmeler araştırmaların multidisipliner olarak yapılması ihtiyacını doğurmuştur. Uluslararası dergilerde yayınlanacak tıbbi makalelerin standardize edilmesi amacı ile oluşturulmuş uluslar arası hakemler tarafından belirlenen kriterlere bakıldığında tıbbi araştırmalarda örnek genişliği ve güç analizi, randomizasyon, körleme ve istatistiksel yöntem gibi alt başlıklar üzerine vurgu yapıldığı görülmektedir.Tezimizdeki amacımız tıbbi araştırmalarda yapılan biyoistatistiksel ve yöntem bilimsel hataları irdelemek ve tıpta uzmanlık tezlerinin belirlediğimiz değerlendirme maddelerine uyumlarını araştıran gözlemsel bir araştırma ile saptamaktır. Bu amaçla İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü web adresinde 15 Kasım 2012 tarihi itibariyle yayımlanan 150 uzmanlık tezi rastgele olarak seçilerek yapılan hatalar belirlenen değerlendirme kriterleri doğrultusunda incelendi ve sıklıkla kullanılan istatistiksel yöntemler araştırıldı.Sonuçlarda örneklem büyüklüğü hesaplaması, randomizasyon, izlenen, çalışmadan ayrılan analize dahil edilen hasta sayıları verilmesi gibi çalışma sonuçlarının yansızlılığını etkileyecek değerlendirmelere sebep olabilecek maddelerde düşük puanlar alındığı gözlenmiştir. Kullanılan istatistiksel yöntemlerde de genel olarak daha az istatistiksel bilgi gerektiren yöntemlerin tercih edildiği görülmüştür.

Abstract:
In recent years, due to the spread of evidence-based medicine approach, decisions about health all over the world in order to use the results of medical research with the purpose improving health services should carry the value of scientific evidence.These developments have necessitated making researches multidisciplinary. When looking the criteria determined by international arbitrators to the purpose of standardize medical articles to be published international journals, it is seen that the emphasis on some of the sub-headings such as sample size and power analysis, randomization, blinding, and statistical methods in medical research.Aim of our thesis in medical research to examine the biostatistical and methodological errors and to determine an observational research investigating compliance determined assessment articles with thesis of specialization in medicine.150 randomly selected specialty thesis published by Istanbul Provincial Health Department at the web address as of November 15, 2012. And mistakes in accordance with determined evaluation criteria were analyzed and frequently used statistical methods were investigated.In the results, it was observed that articles which may affect assessments? objectiveness of study results such as sample size calculation, randomization, giving the number of patients leaving the study monitored or added later in the analysis, caused to receive low scores. In general, it is also seen that it is preferred to use statistical methods that require less statistical information.