Tokat-Kazova yöresinde sırık domates yetiştiriciliği yapılan arazilerde hasat sonrası yarayışlı fosfor birikimlerinin belirlenmesi
Determination of avaılable phosphorus accumulations after harvesting of pole tomatoe production areas of Tokat-Kazova region
Yazar: AYŞİN CAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET RÜŞTÜ KARAMAN
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bitkisel üretimde kimyasal girdilerin dengeli kullanımı, yüksek verim ve kalite ile birlikte doğal kaynakların kirletilmemesi ve toprak verimliliğinin sürdürülebilirliği açısından büyük öneme sahiptir. Bu çalışmada, sırık domates yetiştiriciliği açısından çok önemli bir potansiyele sahip olan Tokat-Kazova yöresinde üst ve alt topraklarda hasat sonrası kalıntı (residual) fosfor durumlarının ortaya konması, elde edilecek bulgular ışığında etkili fosforlu gübreleme programlarına ve amenajman tedbirlerine yön verilmesi, özellikle en az girdi ile en kaliteli ve kazançlı üretimi esas alan iyi tarım uygulamalarına ışık tutacak güncel verilerin elde edilmesi amaçlanmıştır. Bu çerçevede Yeşilırmak nehrinin sağ ve sol sahil şeridi istikametinde yer alan arazilerde bu bölgeyi temsil edecek şekilde tarama yapılarak, domates yetiştiriciliği yapılan toplam 50 noktada hasat sonrası toprak örneklemesi yapılmıştır. Analizlere hazır hale getirilen üst toprak (0-20 cm) ve alt toprak (20-40 cm) örneklerinde tekstür, kireç, pH, EC, organik madde ve yarayışlı fosfor analizleri yapılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; örnekleme yapılan topraklar genel olarak tın ve kumlu-tın bünyeye sahip olup, tuzluluk sorununa rastlanmamıştır. Toprakların kireç içerikleri genel olarak orta ve yüksek düzeylerde, organik madde içerikleri ise yetersiz düzeylerde bulunmuştur. Üst ve alt toprak örneklerinin neredeyse tamamında yarayışlı fosfor fazlalığına (>15 kg P2O5/da) ve topraklarda hasat sonrası önemli oranda kalıntı fosfor birikimlerine rastlanmıştır. Araştırma sonuçları, yüksek verimli sırık domates yetiştiriciliği yapılan yöre topraklarında önemli gübreleme sorunları olduğunu ve bilinçsiz fosforlu gübreleme yapıldığını ortaya koymaktadır.Anahtar kelimeler: Kazova, sırık domates, yarayışlı fosfor, kalıntı fosfor,toprak analizleri,

Abstract:
Balanced use of chemical inputs has great importance in vegetable production for high yield and quality as well as for protecting the natural resources and sustainable soil fertility. Aim of this study conducted in Tokat-Kazova region an area with important potential in pole tomato farming, was to supply up-to-date data for the upper and lower soil after the harvest, to expose the residual phosphorus status and obtain findings to guide the effective phosphorus fertilization programs and prevention of improvement measures and especially good agricultural practices for the highest quality and profitable production. In this context in the land at the direction of the right and left bank of the river Yeşilırmak region, sampling was made after harvesting in 50 points which can represent the whole land where pole tomatoe cultivation is done. Soil samples (0-20 cm) and the upper soil (20-40 cm) prepared for analyses were subjected to texture, lime, pH, EC, organic matter and available phosphorus analyses. According to the findings, the sampled soil generally have a structure of loamy, sandy-loamy and no salinity problem has been found. Lime content of soils were generally medium and high level, while insufficient levels of organic matter content was found. In almost all of the upper and lower soil samples, excess beneficial phosphorus (> 15 kg P2O5/da) and significant post-harvest residues in the soil of phosphorus accumulation were encountered. Research results shows, in the territory of the region with high yield farming pole tomato that there are important fertilization problems, and unconscious phosphorous fertilization was done.Keywords : Kazova, pole tomatoe, available phosphorus, residual phosphorus,soil analysis