Antiepileptik ilaçların VEP ve P300 üzerine etkileri
Effects of antiepileptic drugs on VEP and P300
Yazar: YENER TÜMAY
Danışman: PROF. DR. YAŞAR ÖZKUL
Harran Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Antikonvülsanlar = Anticonvulsants ; Antikonvülsanlar = Anticonvulsants ; Karbamazepin = Carbamazepine ; Uyarılmış potansiyeller = Evoked potentials ; Uyarılmış potansiyeller-görsel = Evoked potentials-visual ; Valproik asit = Valproic acid

Özet:
AMAÇBu çalışmanın amacı, son yıllarda yaygın olarak kullanılmaya başlanan, yeni kuşak antiepileptik ilaçlardan levetirasetamın, bilişsel fonksiyonlar ve görsel işlevler üzerine etkilerini olaya ilişkin uyarılmış potansiyeller ve görsel uyarılmış potansiyeller ile inceleyerek, ilaç kullanmayan sağlıklı insanlar ile karşılaştırmak, ayrıca sık olarak kullanılan sodyum valproat ve karbamazepinle bu yan etkiler arasında fark olup olmadığını araştırmaktır. Çalışma sonunda elde ettiğimiz bilgilerle levetirasetamın, bilişsel ve görsel işlevler üzerine yan etkilerinin olup olmadığını objektif elektrofizyolojik yöntemlerle ortaya koyarak literatüre katkı sağlamayı düşündük.YÖNTEMBu çalışmaya, nöroloji polikliniğine tetkik ve tedavi amacıyla başvuran hastalar arasından karbamazepin, sodyum valproat ve levetrasetam monoterapisi alan 53 hasta ile 20 sağlıklı gönüllüden oluşan kontrol grubu alındı. Bu gruplara görsel uyarılmış potansiyelleri ve olaya ilişkin uyarılmış potansiyelleri çalışıldı. Olaya ilişkin uyarılmış potansiyelleri elde etmek için standart "oddbail paradigmasi" (şaşırtmalı uyaran dizisi) kullanıldı.BULGULARSodyum valproat ve karbamazepin alan hastaların P300 latans ortalama değerleri sırasıyla 362±50.3, 383±51.4 ve kontrol grubu 304±22.7 bulundu. Sodyum valproat ve karbamazepin kullananların P300 latansı, kontrol grubu ile kıyaslandığında uzun olup, istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü (her ikisi için de P<0.001). Her ne kadar levetirasetam kullanan hastaların P300 latansı (328±29.9) kontrol grubuna göre istatistiksel olarak uzun olsa da (P=0.03), bu uzama diğer tedavi gruplarından oldukça azdı.Levetirasetam grubunun P300 latansları karbamazepin ve sodyum valproat kullanan gruplarla karşılaştırılınca her iki gruptan da istatistiksel olarak anlamlı kısaydı (her ikisi için de P<0.01). P300 amplitüdü ise levetirasetam, sodyum valproat, karbamazepin alan gruplarda kontrol grubuna göre düşüktü ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıydı (P<0.05). Antiepileptik ilaç monoterapisi alan hastalardaki amplitüd değerleri kendi aralarında karşılaştırıldığında anlamlı fark izlenmedi (P>0.05). P300 reaksiyon zamanları kontrol grubu ile karşılaştırıldığında ilaç kullanan hastalarda uzun bulundu (P<0.01). Ancak antiepileptik kullanan hastalar kendi aralarında karşılaştırıldığında reaksiyon zamanlarında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu.Her üç tedavi grubunun VEP latansları kontrol grubuna göre istatistiksel olarak belirgin uzundu (her üçü için de P<0,001). En uzun latans sodyum valproat kullananlardaydı ve levetirasetam alanlarla karşılaştırıldığında istatistiksel olarak hafif bir anlamlık vardı (P=0.03). VEP amplitüdü sodyum valproat, karbamazepin ve levetirasetam ilaç monoterapisi alan gruplarda kontrol grubuna göre düşüktü, ancak bu fark istatistiksel olarak anlamlıdeğildi (P>0,05).SONUÇBizim çalışmamız gösterdiki; levetirasetam bilişsel fonksiyonları sodyum valproat ve karbamazepinden daha az bozmakta ve VEP latansını da sodyum valproat ve karbamazepin kadar uzatmamaktadır.Anahtar Kelimeler: Levetirasetam, sodyum valproat, karbamazepin, VEP, P300

Abstract:
AIMThe aim of this study is to investigate the effects of levetiracetam, a new generation antiepileptic drug which is recently being widely used, on cognitive and visual functions by means of auditory event related potential and visual evoked potential, and comparing these effects with non medicine user healthy people and also to investigate if there is any difference between the the side effecets of levetiracetam and frequently used sodium valproate and carbamazepine. With these data we aimed to reveal the effects of levetiracetam on cognitive and visual functions via electrophysiological methods and contribute to the literature.METHODOLOGYFifty three patients those applied to neurology polyclinic and taking carbamazepin, sodium valproate or levetitacetam monotherapy and 20 non drug user healthy volunteers were involved to the study. These groups, visual evoked potential and auditory event related potential were performed. The standart "oddbail paradigmasi" was used for auditory event related potential to obtain.RESULTSP300 latencies were longer in sodium valproate and carbamazepine taking patients compared to control group and it was stastistically significant (for both P<0.001). Although P300 latencies of levetiracetam taking patients were statistically longer (P=0.03) compared to control group, elongations in this group were shorter compared other treatment groups. P300 latencies of levetiracetam group were shorter than carbamazepine and sodium valproate taking patient groups and it was stastically significant (for both P<0.01). Compared to control group, P300 amplitudes were shorter in levetiracetam, carbamazepine and sodium valproate taking group and it was statistically significant (P<0.05). There was no statistically significant difference between the amplitude values of antiepileptic monotherapy taking patients (P>0.05). Compared to control group P300 reaction time values were longer in antiepileptic monotherapy taking patients (P<0.01). But there were no statistically significant difference between the antiepileptic monotherapy taking patients in aspect of reaction times.VEP latencies of 3 monotherapy groups were statistically longer compared to control group (P<0.001 for all three groups).The longest latency values were at sodium valproate taking patients and when compared to levetiracetam taking patients there was a slight statistical significance present (P=0.03). VEP amplitude values were shorter in sodium valproat, carbamazepine and levetiracetam monotherapy group compared to control patients but this difference was not statistically significant (P>0.05).CONCLUSIONThis study showed that, levetiracetam gives less harm to cognitive functions compared to sodium valproat and carbamazepine and also it doesn't extend VEP latencies as much as sodium valproat and carbamazepine.Key words: Levetiracetam, sodium valproate, carbamazepine, VEP, P300