Kronik hepatit b'li hastalarda hepatik fibrozis göstergesi olarak serum adamts-7 ve adamts-12 düzeyi
Serum levels of adamts-7 and 12 as hepatic fibrosis markers in patients with chronic hepatitis b
Yazar: FATİH KIVRAKOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ZAHİDE ŞİMŞEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim Ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Fibroz = Fibrosis ; Hepatit = Hepatitis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Metalloproteinazlar = Metalloproteinases ; Peptid hidrolazlar = Peptide hydrolases

Özet:
Hepatit B; ülkemizde ve dünyada yaygın olarak görülen, yaşamı tehdit eden karaciğer enfeksiyonudur. Hastaya uygun tedavinin belirlenmesinde serum ALT seviyesi, serum HBV DNA düzeyi ve karaciğer histolojisi esas alınmaktadır. Belirli kriterler saptanan hastalarda karaciğer fibrozisinin belirlenmesi ve tedavi planlaması için karaciğer biyopsisi yapılması önerilir. Karaciğer biyopsisi fibrozisi belirlemede altın standart olrak kabul edilmektedir. Ancak biyopsinin invaziv olması, komplikasyonlara neden  önem olabilmesi, örnekleme hatası, patologlar arasında değerlendirme farklılıkları ve tekrarlanmasının zor olması gibi nedenlerle non-invaziv fibrozis belirteçleri önem kazanmıştır. Son yıllarda "A Disintegrin-like and Metalloproteinase with Trombospondin type-1 motif  (ADAMTS)" genlerinin çeşitli hastalıklarının etyopatogenezinde rolü araştırılmaktadır. Literatürde ADAMTS ile fibrozis ilişkisini araştıran çalışmalar doku düzeyinde yapılmış olup serumda yapılmış çalışmaya rastlanmamıştır. KHB'li hastalarda serum ADAMTS-7 ve 12 düzeylerinin noninvaziv bir belirteç olarak kullanılabilirliğini araştırmak üzere bu çalışma planlanmıştır. Çalışmaya, Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt E.A.H. Hepatoloji Polikliniği'ne başvuran ve KHB tanısıyla karaciğer biyopsisi yapılan 77 hasta ve 30 kontrol grubu dahil edilmiştir.Çalışmamızda ADAMTS-7 ve 12 düzeyi,  KHB tanılı hastalarda sağlıklı kontrol grubuna göre istatiksel olarak anlamlı düzeyde düşük saptanmıştır (p<0.001). Bu iki belirteç hafif fibrozis/ileri fibrozis grupları arasında kıyaslandığında anlamlı bir fark saptanmamıştır (ADAMTS-7 için p=0.701, ADAMTS-12 için p=0.342). Bu sonuçlara göre KHB'li hastalarda serum ADAMTS-7 ve 12 seviyelerinin düşük olması karaciğer fibrozisinin varlığı göstermektedir ancak fibrozis düzeyini belirlemede yetersiz olduğu saptanmıştır. 

Anahtar Kelimeler: KHB,  noninvaziv fibrozis belirteç, ADAMTS-7 ve 12

Abstract:
Hepatitis B is a life-threatening liver infection that is common in our country and in the world. The appropriate treatment of the patient based on serum ALT level, serum HBV DNA level and liver histology. Liver biopsy is recommended for the determination of liver fibrosis and for the planning of treatment in patients with established criteria. Liver biopsy is accepted as the gold standard in determining fibrosis. However, non-invasive fibrosis markers have become important because of the invasiveness of biopsies, complications, sampling errors, differences in evaluation among pathologists, and difficulty in rebiopsy. In recent years, the role of "A Disintegrin-like and Metalloproteinase with Thrombospondin type-1 motif (ADAMTS)" genes in the etiopathogenesis of various diseases is being investigated. Studies that investigating the relationship between ADAMTS and fibrosis in the literature were made at the tissue level and there is no study in made with serum. This study was planned to investigate the utility of serum ADAMTS-7 and 12 levels as noninvasive markers in patients with Chronic Hepatitis B (CHB). This study includes 77 CHB and 30 healthy as a control who was treated and followed-up in Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Training and Research Hospital Gastroenterology Clinic-Hepatology department. In our study, ADAMTS-7 and 12 levels were statistically significantly lower in patients with CHB than in the healthy control group (p<0.001). When these two markers were compared between the mild fibrosis / advanced fibrosis groups, no significant difference was found (for ADAMTS-7 p=0.701, for ADAMTS-12 p=0.342). According to these results, low serum ADAMTS-7 and 12 levels in patients with CHB indicate the presence of liver fibrosis. But they were found to be inadequate to determine fibrosis level.

Key words: CHB, noninvasive fibrosis marker, ADAMTS-7 and 12