Şanlıurfa'da safkan arap atlarında borrelıa burgdorferı seropozitifliğinin belirlenmesi
Determination of borrelia burgdorferi seropositivity in arabian thoroughbred horses in Sanliurfa
Yazar: ÖMER DEMİR
Danışman: PROF. DR. OKTAY KESKİN
Harran Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Mikrobiyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Arap atları = Arab horses ; Atlar = Horses ; Borrelia burgdorferi = Borrelia burgdorferi ; Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Lyme hastalığı = Lyme disease ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine ; Şanlıurfa = Şanlıurfa

Özet:
Lyme Borreliozis veya Lyme hastalığı, Borrelia burgdorferi tarafından oluşturulan zoonoz bir hastalıktır. Hastalığın taşınması, Ixodes cinsi kenelerle olmaktadır. Hastalık at, sığır, köpek, kedi ve koyun cinsi evcil hayvanların ve insanların çeşitli organ ve sistemlerini etkilemektedir. Hastalık, klinik olarak pekçok hastalığı taklit ettiğinden veteriner hekimler tarafından genellikle gözden kaçırılmaktadır. Öte yandan at yarışı sektöründe yer alan Safkan Arap atlarının büyük bir kısmı Şanlıurfa'da yetiştirilmektedir ve bölgede bu konuda yapılmış herhangi bir araştırmaya ulaşılamamıştır. Ayrıca Şanlıurfa iklimi kene aktivitesi için de uygun bir ortam sağlayabilir. Etkenin kültüre edilmesi zor olduğundan teşhiste genellikle ELISA ve IFAT gibi serolojik yöntemler kullanılmaktadır.
Bu çalışmada, Lyme Borreliozis'in Şanlıurfa'daki sağlıklı Safkan Arap atlarında seropozitiflik durumunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Bunun için, Türkiye'de safkan Arap atı popülasyonun yoğun olarak bulunduğu ve at yarışı sektörünün aktif olduğu ve dolaysıyla da at sirkülasyonun yoğun olarak yaşandığı Şanlıurfa ili merkez ilçelerinde, 2016 Sonbahar ve 2017 Yazı arasında, halk elinde yetiştirilen ve rastgele seçilen pedigrili 186 adet damızlık Safkan Arap atı kullanılmıştır. Çalışmada, serum örneklerinde anti-Borrelia burgdorferi IgG antikorları ticari bir ELISA kiti ile saptanmıştır. Test sonucunda toplam 186 serumun 11'i (%5,91) pozitif; 3 adedi şüpheli (%1,61) şüpheli olarak belirlenmiştir. Ayrıca 172 adet (%92,47) serum örneği negatif olarak saptanmıştır. Bu çalışma Şanlıurfa ilinde atlarda serolojik olarak Borrelia burgdorferi saptanmasına yönelik yapılan ilk çalışma olmuştur.
Çalışma sonucunda Şanlıurfa ilinde hem ekonomik kayıp oluşturması, hem de zoonoz bir hastalık olmasından dolayı Lyme Borelliozis'e karşı gerekli önlemlerin alınması gerektiği kanısına varılmıştır.

Abstract:
Lyme Borreliosis or Lyme disease is a zoonotic disease caused by Borrelia burgdorferi. The transport of the disease is by the Ixodes ticks. The disease affects various organs and systems of horses, cattle, dogs, cats and sheep as well as humans. Veterinarians generally misdiagnose the disease because Lyme borreliosis imitates many diseases clinically. On the other hand, most of the purebred Arabian horses in the horse racing sector are raised in Şanlıurfa and no research has been done on Lyme borreliosis in the region. In addition, Sanliurfa climate might provide a suitable environment for tick activity. Due to difficulties of culture of the agent, serological methods such as ELISA and IFAT are usually used for diagnosis of the disease.
In this study, it was aimed to determine the seropositivity of Lyme Borreliosis in Sanliurfa in healthy thoroughbred Arabian horses. For this reason, randomly chosen 186 pedigree purebred Arabian horses owned by the local people were used in Şanlıurfa, where purebred Arab horses population is intense and horse-race sector is active, between autumn 2016 and spring 2017. In this study, anti-Borrelia burgdorferi IgG antibodies in serum samples were determined by a commercial ELISA kit. According to the results, 11 out of 186 serum samples(5.91%) were found as positive while 3 (1.61%)serum samples gave doubtful reaction in the test. Out of 186 serum samples, 172 (92.47%) were found to be negative. This study is the first work that detected Borrelia burgdorferi serologically in Sanliurfa province.
At the end of the study, it was concluded that necessary precautions should be taken against Lyme Borelliozis because of its economic importance and zoonotic risks for public health.