Karaman şartlarında yazlık ekilen yulaf çeşitlerinin verim ve kalite özellikleri yönünden  değerlendirilmesi
Evaluation of spring sowing oat genotypes for yield and quality components under karaman ecolocigal conditions
Yazar: RAMAZAN SOBAYOĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ TOPAL
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma Karaman ekolojik şartlarında yazlık ekime uygun yulaf çeşitlerinin belirlenmesi amacıyla 2015 yetiştirme sezonunda yürütülmüştür. Araştırma Tesadüf Bloklar Deneme Deseninde dört tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Araştırmada 8 adet tescilli yulaf çeşidi (Yeşilköy 1779, Checota, Faikbey, Seydişehir, Sebat, Yeniçeri, Kırklar ve Kahraman) ve 2 adet yerel genotip (Yerel Popülasyon 1 ve Yerel Popülasyon 2) materyal olarak kullanılmıştır. Çalışmada bitki boyu, metrekarede salkım sayısı, bitkide kardeş sayısı, bitkide fertil kardeş sayısı, salkım boyu, salkımda başakçık sayısı, salkımda tane sayısı, hasat indeksi, bin tane ağırlığı, hektolitre ağırlığı, kavuz oranı, tane verimi, protein oranı, yağ oranı, ham selüloz oranı ve kül oranı özellikleri incelenmiştir. Araştırma sonucunda yulaf çeşitlerinin bitki boyu 54.6-72.8 cm, metrakarede salkım sayısı 430.0-532.5 adet, bitkide kardeş sayısı 1.3-1.6 adet, bitkide fertil kardeş sayısı 1.2-1.45 adet, bitki salkım boyu 15.7-18.1 cm, salkımda başakcık sayısı 8.8-13 adet, salkımda tane sayısı 18.1-27.4 adet, hasat indeksi %22-%28, bin tane ağırlığı 25.3-46.9 g,  hektolitre ağırlığı 44-57.8 kg, kavuz oranı %7.3-%34.5, tane verimi 99.0-241.0 kg/da, protein oranı %10.6-%13.8, yağ oranı %4.9-%6, ham selüloz oranı %9.4-%12.9 ve kül oranı %3.1-%4.9 aralıklarında bulunmuştur. Tane verimi sonuçlarına göre Yeşilköy 1779 (241.4 kg/da), Seydişehir (206.7 kg/da) ve Faikbey (201.8 kg/da) çeşitleri Karaman'da yazlık ekim için uygun bulunmuştur. Kalite özellikleri açısından ise Kahraman çeşidinden en düşük kavuz oranı (%7.3) elde edilirken, protein oranında Kahraman çeşidi (%13.9) ile Yeniçeri çeşidi (%13.3) , yağ oranı bakımından Yeşilköy (% 6.0), Checota (% 5.9), Seydişehir (% 5.7), Yeniçeri (% 5.7), Sebat (% 5.7) çeşitleri ve ham selüloz oranı bakımından Yeşilköy (%12.9), Kırklar (%12.8) çeşitleri ilk grupta yer almışlardır.

Anahtar Sözcükler: Yulaf, genotip, tane verimi,  verim unsurları, kalite.

Abstract:
This research was conducted to determine suitable oat genotypes for spring sowing in Karaman ecological conditions during 2015 growing season. Experimental design was Completely Randomized Blocks Design with four replications. Eight oat cultivars (Yeşilköy 1779, Checota, Faikbey, Seydişehir, Sebat, Yeniçeri, Kırklar ve Kahraman) and two local genotypes (Local population 1 and Local population 2) were included as a research material. 
In this study plant height, number of panicles per square meter, total  tiller number per plants,  fertile tiller number per plants, panicle length, spikelet number  per panicles, kernel number  per panicles, harvest index, thousand kernel weight, hectoliter weight, husk ratio, grain yield, protein ratio, oil ratio, crude fiber and ash ratio in grain were investigated.
According the results, mean values of the genotypes changed between  54.6-72.8 cm for plant height,  430.0-532.5 for panicle number per square meter, 1.3-1.6 for total tiller number per plants, 1.2-1.45 for fertile tiller number per plant, 15.7-18.1 cm for panicle length, 8.8-13.for spikelet number  per panicle, 18.1-27.4  kernel number per panicle, 22-28% harvest index, 25.3-46.9 g for thousand kernel weight, 44-57.8 kg for test weight , 7.3 - 34.5% for husk ratio, 99.0-241.0 kg/da for grain yield; 10.6-13.8% for protein rato,4.9-6% for oil ratio, 11-12.9% for crude fiber ratio and 3.1-4.9% for ash ratio in grain. According to the grain yield results Yeşilköy-1779 (241.4 kg/da), Seydişehir (206.7 kg/da) and Faikbey (201.8 kg/da) were the best genotypes for spring sowing in Karaman conditions. 
In terms of quality featuresthe lowest husk ratio (7.3%) was obtained from the Kahraman; while the high ratio of protein was obtained from the Kahraman (13.9%) and Yeniçeri (13.3%); the  high ratio of oil was obtained from the Yeşilköy (6 %), Checota (5.9 %), Seydişehir (5.7 %), Yeniçeri (5.7 %) and Sebat (5.7 %); the high ratio of crude fiber was obtained from the Yeşilköy (12.9 %) and Kırklar (12.8%) cultivars.
Keywords: genotypes , grain yield, oat, yield components,  quality.