Yapay zekâ algoritmasıyla gerçekleştirilen sefalometrik analizin bilgisayar destekli dijital sefalometrik analizle kıyaslanması
Comparison of cephalometric analysis using artificial intelligence algorithm and computer aided digital cephalometric analysis
Yazar: HALUK GÖREN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEGÜL GÜLEÇ
Gaziantep Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2021
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Algoritmalar = Algorithms ; Diş hekimliği = Dentistry ; Sefalometri = Cephalometry ; Yapay zeka = Artificial intelligence

Özet:
Bu çalışmanın amacı; yapay zekâ teknolojisine sahip tam otomatik sefalometrik analiz programlarının, bilgisayar destekli dijital sefalometrik analiz programları kadar güvenilir olup olmadığını gözlemlemektir. Bu amaçla farklı deneyim düzeylerine sahip 3 araştırmacı tarafından manuel olarak işaretlenen ve analiz edilen radyografiler, yapay zekâ algoritmasına sahip tam otomatik dijital sefalometrik analiz programlarından AudaxCeph, OrthoDx ve WebCeph tarafından otomatik olarak işaretlenen ve analiz edilenlerle karşılaştırılmıştır. Tam otomatik sefalometrik analiz programlarının araştırmacı müdehalesi sonrası ölçümlerinin de değerlendirildiği çalışmada 7 hasta grubundan oluşturulmuş 210 dijital sefalometrik radyografi üzerinde 33 anatomik noktanın ( 20 sert 12 yumuşak doku ) X ve Y eksen koordinatları ve 13 açısal, 5 çizgisel, 1 oransal olmak üzere 19 sefalometrik analiz değer ölçümleri incelenmiştir. Elde edilen ölçüm değerlerinin, hasta grupları arasında, belirlenen referans değerlerle karşılaştırılması sonucunda AudaxCeph programının yaptığı ölçümlerde; Ba, Sigmiod Notch, Gl', N,' Sn', A' noktaları koordinatlarında ve U1-NA° U1-NA (mm), Fasiyal açı, Y aksı açısı, Jarabak oranı değerlerinde, OrthoDx programının yaptığı ölçümlerde; Pt, N' noktaları koordinatlarında ve Fasiyal açı, Y aksı açısı, U1-NA (mm) değerlerinde, WebCeph programının yaptığı ölçümlerde Prn, A' noktaları koordinatlarında ve Fasiyal açı, Y aksı açısı, Gonial açı, U1-NA°, U1-NA (mm) değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı fark görülmüştür. Araştırmacı müdahalelerinden sonra farkların bir kısmı ortadan kalkmıştır. Sert doku koordinatları ölçümlerinde en başarılı program WebCeph, yumuşak doku koordinatı ve analiz değerleri ölçümünde OrthoDx programı olmuştur. AudaxCeph programı sert doku koordinatı ölçümleri yumuşak dokuya göre daha güvenilir bulunmuştur.

Tüm yapay zekâ algoritmasına sahip programlar başarılı olarak kabul edilse de daha doğru sonuçlar elde edebilmek için araştırmacı müdahalesine ihtiyaç olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is observing whether fully automatic cephalometric analysis programs with artificial intelligence technology are as reliable as computer aided digital cephalometric analysis programs. For this purpose, radiographs that were manually marked and analyzed by 3 researchers with different levels of experience were compared with those that were automatically marked and analyzed by AudaxCeph, OrthoDx and WebCeph, which are fully automatic digital cephalometric analysis programs with artificial intelligence algorithm. In the study, in which the measurements of the fully automatic cephalometric analysis programs after the intervention of the investigator were also evaluated, the X and Y axis coordinates of 33 anatomical points (20 hard and 12 soft tissues) and 19 cephalometric analyzes, 13 angular, 5 linear and 1 proportional, on 210 digital cephalometric radiographs formed from 7 patient groups. value measurements were examined. In the measurements made by the AudaxCeph program as a result of comparing the obtained measurement values with the reference values between the patient groups; In the coordinates of Ba, Sigmiod Notch, Gl', N,' Sn', A' points and in the values of U1-NA° U1-NA (mm), Facial angle, Y axis angle, Jarabak ratio, in the measurements made by the OrthoDx program; Pt, N' points coordinates and Facial angle, Y axis angle, U1-NA (mm) values, Prn, A' points coordinates in measurements made by WebCeph program and Facial angle, Y axis angle, Gonial angle, U1-NA°, U1- Statistically significant difference was observed in NA (mm) values. After investigator interventions, some of the differences disappeared. WebCeph was the most successful program in hard tissue coordinates measurements and OrthoDx program in soft tissue coordinate and analysis values measurement. Hard tissue coordinate measurements of the AudaxCeph program were found to be more reliable than soft tissue.

Although all programs with artificial intelligence algorithms are considered successful, it is thought that researcher intervention is needed to obtain more accurate results