Geç preterm bebeklerde mortalite ve morbiditenin incelenmesi
Geç preterm bebeklerde mortalite ve morbiditenin i̇ncelenmesi
Yazar: PINAR DERVİŞOĞLU BİNARBAŞI
Danışman: PROF. DR. YASEMİN AKIN
Sağlık Bakanlığı / Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Geç prematüre bebekler, term bebeklere göre fizyolojik ve metabolik olarak daha immaturelerdir. Bu bebeklerin çoğu term bebeklerle aynı boyut ve kiloda olduklarından, aileleri, bakıcıları ve sağlık görevlileri tarafından term bebekler gibi, gelişimsel açıdan olgun ve düşük riskte olarak kabul edilmektedirler. Genellikle de doğum sonrası anne yanında veya 1. düzeyde izlenmektedirler. Oysa geç-pretermlerin term bebeklere göre mortalite ve morbiditeleri daha fazladır. Geç-preterm bebekler terminde doğanlara göre, kısa ve uzun dönem sorunlar açısından çok önemli farklılıklar göstermektedir. Bu nedenle, ayrı bir grup olarak ele alınmalı ve izlenmelidirler. Bu bebeklerin aileleri yaşayabilecekleri sorunlar ve beslenmenin önemi açısından bilgilendirilmeli ve doğum sonrası yakın takip edilmelidirler. Biz bu çalışmamız ile geç preterm olarak doğan bebeklerin, postnatal karşılaşabilecekleri sorunları araştrıdık.
Bu çalışmada; gestasyon yaşı 34 hafta 0/7 gün ile 36 hafta 6/7 gün arasında olan 220 bebek çalışma grubunu, gestasyon yaşı 38 ve 42 gestasyon haftalarl arasında olan
200 bebek de kontrol grubunu oluştrudu. Prospektif olarak hastanemizde bir yıl boyunca doğan ve anneleri çalışmaya katılmayı kabul eden bebeklerin değerlendirildi. Anne ile ilgili parametreler anneler ile yüz yüze görüşülerek kaydedildi.

Çalışmamızda geç preterm grupta anne yaşı ortalamasln 26,81±5.93 yıl, kontrol grubunda ise 27,87±5.03 yıl olarak bulduk. Geç preterm bebek için küçük anne yaşının anlamlı bir risk oluşturduğunu saptadık. Geç preterm grupta C/S doğum oranı %56,8, term grupta %23,5 idi. Geç preterm bebekte C/S doğumun, term bebekken anlamlı oranda yüksek olduğu bulundu. Çalışmaya alınan grupların cinsiyet açısından anlamlı fark oluşturmadığı saptandı. Çalışma grubunun YYBÜ ne yatış oranı %54,5, kontrol grubunun %14 dü. Geç preterm bebeklerin postnatal YYBÜ yatışları anlamlı oranda yüksek bulundu. Çalışma grubunun YYBÜ yatış süresi ortalamaları 6,67±5 gündü. Solunum problemi %31,8 hastada görüldü. Mekanik ventilasyon ihtiyacı %20.9 hastada oldu. Mekanik ventilatörde kalma süresi ortalama 2,89±2,23 gündü. YYBÜ'ne yatan olguların 44'ünde (%20) TTN, 12'sinde (%5,5 ) RDS, 6'sında (%2,7) neonatal pnömoni, 18'inde (%8,2) sepsis, 7'sinde (%3,2) İYE görüldü. Sarılık %44,1 olguda gelişti. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında tüm bu sonuçlar anlamlı fark yarattı. Çalışma
 
grubuna alınan bebeklerin 42'sinde (%19,10) beslenme problemi gelişti. 14 (%6,4) olgu da hipoglisemi görüldü. Konvülzyon 6 (%2,7), hipokalsemi 7 (%3,2), apne 8 (%3,6) bebekte görüldü. Exitus olanların sayısı ise 12 (%5,5) idi. Bir aylık izlemde 21 (%9,5) bebekte sorun gelişti ve bu bebeklerde de en çok (%5,5 oranında) beslenme güçlüğü yaşandı.
Saptadığımız bu sonuçlar doğrultusunda geç preterm doğum, term doğumlara göre daha fazla oranda morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. Geç preterm olarak doğan bebeklerin yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde yatışları sırasında ve ventilasyon desteği aldıkları süre boyunca, komplikasyonlar açısından yakın izlemleri çok önemlidir. Bununla birlikte bu hastaların yenidoğan yoğun bakım ünitesinden taburcu edildikten sonra da, takip edilmeleri gerekmektedir. Geç preterm bebeklerde gelişebilecek problemler konusunda sağlık çalışanları eğitilmeli ve ailelere gerekli bilgiler verilecek bu bebekler yakın takip edilmelidir.

Abstract:
Geç prematüre bebekler, term bebeklere göre fizyolojik ve metabolik olarak daha immaturelerdir. Bu bebeklerin çoğu term bebeklerle aynı boyut ve kiloda olduklarından, aileleri, bakıcıları ve sağlık görevlileri tarafından term bebekler gibi, gelişimsel açıdan olgun ve düşük riskte olarak kabul edilmektedirler. Genellikle de doğum sonrası anne yanında veya 1. düzeyde izlenmektedirler. Oysa geç-pretermlerin term bebeklere göre mortalite ve morbiditeleri daha fazladır. Geç-preterm bebekler terminde doğanlara göre, kısa ve uzun dönem sorunlar açısından çok önemli farklılıklar göstermektedir. Bu nedenle, ayrı bir grup olarak ele alınmalı ve izlenmelidirler. Bu bebeklerin aileleri yaşayabilecekleri sorunlar ve beslenmenin önemi açısından bilgilendirilmeli ve doğum sonrası yakın takip edilmelidirler. Biz bu çalışmamız ile geç preterm olarak doğan bebeklerin, postnatal karşılaşabilecekleri sorunları araştrıdık.
Bu çalışmada; gestasyon yaşı 34 hafta 0/7 gün ile 36 hafta 6/7 gün arasında olan 220 bebek çalışma grubunu, gestasyon yaşı 38 ve 42 gestasyon haftalarl arasında olan
200 bebek de kontrol grubunu oluştrudu. Prospektif olarak hastanemizde bir yıl boyunca doğan ve anneleri çalışmaya katılmayı kabul eden bebeklerin değerlendirildi. Anne ile ilgili parametreler anneler ile yüz yüze görüşülerek kaydedildi.

Çalışmamızda geç preterm grupta anne yaşı ortalamasln 26,81±5.93 yıl, kontrol grubunda ise 27,87±5.03 yıl olarak bulduk. Geç preterm bebek için küçük anne yaşının anlamlı bir risk oluşturduğunu saptadık. Geç preterm grupta C/S doğum oranı %56,8, term grupta %23,5 idi. Geç preterm bebekte C/S doğumun, term bebekken anlamlı oranda yüksek olduğu bulundu. Çalışmaya alınan grupların cinsiyet açısından anlamlı fark oluşturmadığı saptandı. Çalışma grubunun YYBÜ ne yatış oranı %54,5, kontrol grubunun %14 dü. Geç preterm bebeklerin postnatal YYBÜ yatışları anlamlı oranda yüksek bulundu. Çalışma grubunun YYBÜ yatış süresi ortalamaları 6,67±5 gündü. Solunum problemi %31,8 hastada görüldü. Mekanik ventilasyon ihtiyacı %20.9 hastada oldu. Mekanik ventilatörde kalma süresi ortalama 2,89±2,23 gündü. YYBÜ'ne yatan olguların 44'ünde (%20) TTN, 12'sinde (%5,5 ) RDS, 6'sında (%2,7) neonatal pnömoni, 18'inde (%8,2) sepsis, 7'sinde (%3,2) İYE görüldü. Sarılık %44,1 olguda gelişti. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında tüm bu sonuçlar anlamlı fark yarattı. Çalışma
 
grubuna alınan bebeklerin 42'sinde (%19,10) beslenme problemi gelişti. 14 (%6,4) olgu da hipoglisemi görüldü. Konvülzyon 6 (%2,7), hipokalsemi 7 (%3,2), apne 8 (%3,6) bebekte görüldü. Exitus olanların sayısı ise 12 (%5,5) idi. Bir aylık izlemde 21 (%9,5) bebekte sorun gelişti ve bu bebeklerde de en çok (%5,5 oranında) beslenme güçlüğü yaşandı.
Saptadığımız bu sonuçlar doğrultusunda geç preterm doğum, term doğumlara göre daha fazla oranda morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. Geç preterm olarak doğan bebeklerin yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde yatışları sırasında ve ventilasyon desteği aldıkları süre boyunca, komplikasyonlar açısından yakın izlemleri çok önemlidir. Bununla birlikte bu hastaların yenidoğan yoğun bakım ünitesinden taburcu edildikten sonra da, takip edilmeleri gerekmektedir. Geç preterm bebeklerde gelişebilecek problemler konusunda sağlık çalışanları eğitilmeli ve ailelere gerekli bilgiler verilecek bu bebekler yakın takip edilmelidir.