Sınır kişilik bozukluğunda abartma eğiliminin algısal değerlendirme süreçleri ile ilişkisinin araştırılması
The relationship between exaggeration attitudes and perceptual appraisal processes in borderline personality disorder
Yazar: CEYHUN HACIYEV
Danışman: PROF. DR. GAMZE ÖZÇÜRÜMEZ BİLGİLİ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ YASEMİN HOŞGÖREN ALICI
Başkent Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Giriş
Sınır Kişilik Bozukluğu (SKB), reddedilmeye karşı aşırı duyarlılık ve terk edilme korkusu, duyguları yoğun yaşama eğilimi, zayıf benlik imajı ve dürtüsellik ile karakterizedir. SKB psikopatolojisinde duygu düzenleme güçlüğünün temel sorumlu faktörlerin başında geldiğini savunan geniş bir araştırma alanı mevcuttur. Alanyazında SKB'de farklı duyusal modaliteler bağlamında algısal bozuklukların ortaya çıktığı gösterilmiştir. Klinik gözlem ve literatür bilgileri SKB'de abartma eğilimini vurgulamaktadır. Çalışmamızda SKB'de abartma eğiliminin algısal süreçlerle ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Yöntem
Çalışmamızda deneklerin algılama performansını (algılama süresi ve doğru sayıları) değerlendirmek için geriye doğru maskeleme paradigması uygulanmıştır. Aynı zamanda algısal abartmanın değerlendirlebilmesine olanak sağlayan bir paradigma geliştirilmiş ve uygulanmıştır. Bu paradigmada katılımcılar aynı görsellerin hem sözel hem de numerik olarak farklılıklarını değerlendirmiştir. Değerlendirmeler yapılırken tepki süreleri kaydedilmiştir. Sözel ve numerik değerlendirmelerin tepki süreleri farkı üzerinden yorumlama süresi ve likertlemeye göre 1'den 4'e kadar değerlendirmelerin sayısal farkları üzerinden abartmanın ölçüsü olarak sapma değeri hesaplamıştır. Ayrıca dürtüsellik, bölme dahil ilkel savunma mekanizmaları, zihinselleştirme değerlendirmesi, anksiyete ve depresyon düzeyleri belirlenmesi için ölçekler uygulanmıştır. Anksiyete ve depresyonun öz-bildirim ve klinisyen değerlendirmeleri yapılarak klinik abartma katsayıları (KAK) hesaplanmıştır. 22 SKB ve 24 sağlıklı kontrolden oluşan gruplar arasında karşılaştırmalar yapılmıştır. Çalışmadan elde edilen veriler MATLAB ve SPSS 23 (IBM, ABD) programları kullanılarak analiz edilmiştir.
Bulgular
Student t testi sonuçları geriye doğru maskeleme paradigmasında SKB grubunun kontrol grubuna göre doğruyu algılamak için daha uzun süreye ihtiyaç duyduğunu (p=0.007) ve daha az doğru sayısına ulaştığını göstermiştir (p=0.043). Anksiyete ve depresyon için KAK puanları açısından Student t testine göre SKB grubu anlamlı olarak daha yüksek puanlar almıştır(p<0.001). Gruplar arasında sapma değerleri açısından student t testinde anlamlı farklılık saptanmadığı gibi, Pearson korelasyon analizinde KAK değerleri ile sapma korelasyon göstermemiştir. Lineer regresyon analizinde dürtüselliğin sapma üzerinde etkisi olmadığı, yorumlama süresi (p=0.014) ve anksiyetenin anlamlı (p=0.014), ilkel savunma mekanizmaları değerlerinin neredeyse anlamlı (p=0.054) etkisi olduğu saptanmıştır.
Tartışma
SKB hastalarının algılama hızlarının kontrollerden düşük olduğu gösterilmiştir. Bulgularımız dürtüsellikle algısal abartma arasında doğrudan bir ilişki olduğunu göstermemekle birlikte, anksiyete ve ilkel savunmaların ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu çalışma literatürde de belirtilen SKB'de abartma eğiliminin bölme ve anksiyete ile ilişkisini ortaya koymayı amaçlayan, bildiğimiz kadarıyla, ilk çalışmadır.

Anahtar Kelimeler: sınır kişilik bozukluğu, algısal süreçler, abartma eğilimi, geriye doğru maskeleme, tepki süresi, anksiyete, bölme

Abstract:
Introduction
Borderline Personality Disorder (BPD) is characterized by hypersensitivity to rejection and fear of abandonment, heightened emotional experiences, poor self-image and impulsivity. There is a large area of research arguing that emotion dysregulation is one of the main responsible factors in the psychopathology of BPD. In the literature, it has been shown that perceptual disturbances occur in the context of different sensory modalities in BPD. Clinical observations and knowledge from the literature emphasize the tendency to exaggeration in BPD. In our study, we aimed to investigate the relationship between the tendency to exaggeration and perceptual processes.
Method
In our study, a backward masking paradigm was applied to assess participants' perceptual performance (perception duration and accuracy). Further, we developed and applied a paradigm that allows the assessment of perceptual exaggeration. In this paradigm, participants evaluated both verbal and numerical differences of the identical images. Response times were recorded during the evaluations. Interpretation time was calculated based on the difference in reaction times of verbal and numerical evaluations and "deviation" value was calculated as a measure of exaggeration based on the quantitative differences of the evaluations from 1 to 4 according to Likert scale. In addition, scales were applied to determine impulsivity, primitive defense mechanisms including splitting, mentalization assessment, anxiety and depression scores. Self-report and clinician assessments of anxiety and depression were made and "clinical exaggeration coefficients" (CAC) were calculated. Comparisons were made between groups consisting of 22 BPD and 24 healthy controls. The data obtained from the study were analyzed using MATLAB and SPSS 23 (IBM, USA).
Results
Student's t-test results showed that in the backward masking paradigm, the BPD group needed a longer time to perceive the correct answer (p=0.007) and reached a lower number of correct answers (p=0.043) compared to the control group. In terms of CAC scores for anxiety and depression, according to Student's t test, the BPD group had significantly higher scores (p<0.001). There was no significant difference between the groups in terms of "deviation" values in Student's t test, and there was no correlation between CAC values and "deviation" in Pearson correlation analysis. Linear regression analysis showed that impulsivity had no effect on "deviation", interpretation time (p=0.014) and anxiety had a significant effect (p=0.014), and primitive defense mechanism values had an almost significant effect (p=0.054).
Discussion
It has been shown that the perceptual speed of BPD patients is lower than that of controls. Although our findings do not show a direct relationship between impulsivity and perceptual exaggeration, they do indicate that anxiety and primitive defenses are related. To the best of our knowledge, this is the first study that aims to reveal the relationship of exaggeration tendency with splitting and anxiety in BPD as reported in the literature.

Keywords: borderline personality disorder, perceptual processes, exaggeration, backward masking, reaction time, anxiety, splitting