Ankara'da aile hekimlerinin yaşlılarda malnütrisyon konusunda bilgi düzeyi, farkındalık ve yaklaşımlarının araştırılması
Investigation of the knowledge, awareness and approaches of family physicians working in Ankara about the malnutrition in the elderly people
Yazar: MUSTAFA KUTLUHAN YURDAKONAR
Danışman: PROF. DR. MELTEM GÜLHAN HALİL ; DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGU AYHAN BAŞER
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine ; Geriatri = Geriatrics
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Ankara = Ankara ; Beslenme = Nutrition ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Farkındalık = Awareness ; Geriatri = Geriatrics ; Malnütrisyon = Malnutrition ; Yaşlanma = Aging ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Yaşlılarda malnütrisyon genç erişkinlere göre daha sık görülmektedir ve fark edildiğinde ileri seviyede olup çeşitli morbiditelere ve mortaliteye neden olmakta, tedavi sürecinin uzaması nedeniyle de ülke için ciddi ekonomik kayba yol açmaktadır. Çalışmamızın amacı yaşlılarda malnütrisyonu erken tanıyarak morbidite ve mortalitenin azaltılabilmesi için toplumun yakın iletişimde olduğu, en hızlı ve kolay ulaşabileceği aile hekimlerinin bilgi ve tutumu hakkında bir anket aracılığıyla(EK 1) fikir edinip bu konuda farkındalık oluşturmaktır. Çalışmamıza Ankara İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı ASM lerde çalışan aile hekimleri dahil edildi. Aralık 2018-Mart 2019 tarihleri arasında toplam 500 hekime ulaşıldı, 240 kişi çalışmaya katılmayı kabul etti, soruların %10'undan fazlasına cevap vermeyenler çalışma dışı bırakılarak 226 hekim çalışmaya dahil edildi. Bunların %15'i uzman hekimdi. Ulaşılan hekimlerin 65 yaş üstü kayıtlı hasta sayısı, Ankara'daki 65 yaş üstü nüfusun %18,5'ini oluşturmaktaydı. Uzmanların %32,4'ünün, pratisyenlerin ise %42,2'sinin 65 yaş üstü nüfusta malnütrisyonu rutin değerlendirdiği tespit edildi. Malnütrisyon değerlendirmesi sırasında en çok kilo kaybı (%84,1) ikinci sırada ise halsizlik (%67,3) semptomunun sorgulandığı görüldü. Hekimlerin %94,2'sinin herhangi bir tarama testi kullanmadığı, %75,2'sinin antropometrik ölçüm yöntemlerinden kilo takibine göre malnütrisyon durumuna karar verdiği tespit edildi. Hekimlerin %69'unun malnütrisyonu tespit ettiğinde hastaları bir üst merkeze yönlendirdiği, %39,4'ünün diyet önerilerinde bulunduğu görüldü. Hekimlerin sadece %17,7'sinin sarkopeni durumunu rutin değerlendirdiği ve değerlendirenlerin %60'ının üst orta kol çap ölçümününü kullandığı görüldü. Hekimlerin %10,2'sinin nüfusuna kayıtlı popülasyonda huzurevi hastaları olduğu ancak huzurevi hastası olan ve olmayan hekimlerin malnütrisyon ve sarkopeni durumunu değerlendirme oranlarının farklı olmadığı görüldü (p>0,05). 

Anahtar Kelimeler: Geriatri, malnütrisyon, farkındalık, aile hekimleri

Abstract:
Malnutrition is more common in the elderly than in younger adults and is usually severe when diagnosed which means increased  morbidity, even mortality, prolongation of treatment process, and serious economic effects on country. The aim of this study is to evaluate the knowledge, awareness and attitude of the family physicians to elderly malnutrition, whom reach society more easily and more rapidly and communicate more often, in order to decrease the morbidity and mortality by recognizing the malnutrition earlier. Family physicians who work in family health centers affiliated to City Health Directorate of Ankara, were included in the study. Between December 2018 and February 2019, 500 family physicians were eligible, 240 of them agreed to participate in the study and those who did not respond more than 10% of the questions were excluded from the study. Totally, 226 physicians were included in the study. Fifteen percent of them were specialists. Of the total population who were 65 years and over and living in Ankara and  registered to family physcians,  18.5% participated in the study. It was determined that 32.4% of the family physician experts and 42.2% of the general practitioners routinely evaluated malnutrition in the elderly population. During the evaluation of malnutrition, weight loss (84.1%) was the most questioned symptom and fatique (67.3%) was the second. It was found that 94.2% of the physicians were not using any screening tools for malnutrition and 75.2% of them were using weight loss as an anthropometric measurement method. When malnutrition was detected, 69% of family physicians were referring their patients to hospitals and 39.4% of them were proposing diet recommendations. Only 17.7% of the physicians were evaluating sarcopenia and the middle upper middle arm circumference measurement was the most preferred parameter by 60%. It was observed that 10.2% of the physicians had nursing home patients in their registered population. However, the rate of malnutrition and sarcopenia evaluation were not different between family physicians with and without having nursing home patients (p> 0.05).

Keywords: Geriatrics, malnutrition, awareness, family physicians