Afyonkarahisar iline bağlı Sultandağı ilçesi monografisi
Sultandağı district monography in Afyonkarahisar province
Yazar: AYŞE TOPAL
Danışman: DOÇ. DR. RECEP TEK
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Afyonkarahisar-Sultandağı = Afyonkarahisar-Sultandağı ; Coğrafi özellikler = Geographical properties ; Ekonomik yapı = Economic structure ; Gelenekler = Traditions ; Halk inançları = Public beliefs ; Halk kültürü = Folk culture ; Monografi = Monography ; Ritüel = Ritual ; Sosyal yapı = Social structure ; Sosyokültürel yaşam = Socio-cultural life

Özet:
Gelenek, örf ve adet denilen her şey insan hayatını tümüyle etkilemektedir. Bu unsurlar insanın doğumundan ölümüne kadar kendisini var eden onu topluma kazandıran her şeydir. İnsan yediği yemekten, giydiği kıyafete kadar hayatının her safhasında onun etkisinde kalmaktadır. Bu etkileniş kimi zaman olumlu yönde kimi zaman da olumsuz yönde ortaya çıkar. Olumsuz yönde ortaya çıkan her durum yozlaşmış, kendi kültürel değerlerinden haberi olmayan bir neslin oluşmasına neden olabilmektedir.
"Afyonkarahisar İline Bağlı Sultandağı İlçesi Monografisi" adlı bu çalışmada ilçe ve yöresini meydana getiren kültürel yapı ve bu yapının temel taşları üzerinde durulmuştur. Yörede daha önceden yapılan folklor çalışmaları incelenmiş, bunun yanı sıra kaynak kişilerle görüşülmüştür. Elde edilen malzemeler bir araya getirilerek yazıya aktarılmıştır.
Sultandağı İlçesi; gelenek, görenek, örf ve adetleri içinde zengin bir kültürel yapıya sahiptir. Bu kültürel yapı doğum, düğün ve ölüm gibi hayatın her safhasında karşımıza çıkmıştır. Geçmişten günümüze gelmeyi başarabilen bu kültürel değerlerimizin gelecek kuşaklara aktarılması yönünde bireysel olarak kültürel çalışmalar içerisinde bulunulmuş  Sultandağı'nın sözlü edebiyat ürünleri ve  gelenekleri çeşitli derleme çalışmalarıyla yaşatılmaya çalışılmıştır.
Çalışmanın birinci bölümünde Sultandağı İlçesi'nin genel özelliklerinden bahsedilmiş; ilçenin tarihi, coğrafi, ekonomik yapısı üzerinde durulmuştur. Aynı zamanda Sultandağı'nın sosyo-kültürel yapısı ve bu yapıda meydana gelen değişimlerden bahsedilmiştir.
Çalışmanın ikinci bölümünde, ilçeye ait manzum ve mensur eserler "Halk Edebiyatı Ürünleri" başlığı altında değerlendirilmiştir.
Çalışmanın üçüncü bölümünde geçiş dönemi folkloru, tedavi ve sağaltma yöntemleri, çocuk oyunları ve yöresel mutfak lezzetleri vb. bilgiler "Sultandağı İlçesinin Gelenekleri ve Ritüelleri" başlığı altında toplanmıştır.
"Yöreye İlişkin Halk Kültürü Ürünlerinin İşlevsel Açıdan Değerlendirilmesi" başlığını taşıyan dördüncü bölümde ise halk bilimi kuramlarından işlevsel kuramın derlenen sözlü kültür ürünleri üzerindeki etkisi üzerinde durulmuştur.
Çalışmanın sonuç kısmında ise elde edilen veriler genel olarak değerlendirilmeye çalışılmış; halk edebiyatı ürünlerinin bir kısmının eski önemini yitirerek unutulduğu, ilçenin geleneksel hayatının ise eskiye bağlı kalarak büyük oranda devam ettiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The things that are called , tradition, custom and manners entirely affect the human life. These elements are the things that generate human from birth to death and bring human in society. Human is impressed by these elements at every stage of his life, from the food he eats to the clothes he wears. This influence sometimes occurs positively and sometimes negatively. Any situation that occurs negatively can lead to the formation of a corrupt generation that is unaware of its own cultural values.
In this study named "Monography of Sultandağı District of Afyonkarahisar Province" the cultural structure that generate the county and its region and this structure's keystones are discoursed. Anticipatory folklore studies that are made in this region are analyzed, in addition to this reference people are interviewed. The materials obtained were brought together and transferred to writing.
Sultandağı has a rich cultural structure whit its customs and tradition. This cultural structure is encountered in every stage of life, such as birth, wedding and deadth. Sultandağı took part in cultural studies to transmit these cultural values that achieved to come from the past to the present to the future generations and the  
county's oral literatüre products and folklore products are tried to keep alive with various compilation studies.
In the first part of the study Sultandağı district's general features are mentioned; the county's historical, geographical, economical structure is dwelled on. At the same time, the sociocultural structure of Sultandağı and the changes that occured in this structure are mentioned. In the second part of the study, poetic and prosaic works belonging to the district and its region are evaluated under the title of "Folk Literature Products." In the third part of the study, folklore in the transition period, the methods of treatment and healing, games of children and local cuisine delicacies were gothered under the heading of "Traditions and Rituals Of Sultandağı district", in the fourth part of the study with the title of "Functional Evaluation of Local Folk Culture Products" the impact of functional theory from folklore theories on the compiled oral culture products are develled on. In the restatement of thesis, the acquired data was tried to be evaluated as a whole. It was concluded that some of the folk literature lost its former importance and was forgotten, and that the old life of the district continued to a large extent, depending on the old.