İzole sıçan mesane detrusor kasında omeprazolün etkisinin ve olası etki mekanizmasının araştırılması
Investigation of the effect of omeprazole and its possible mechanisms of action on isolated rat bladder detrusor muscle
Yazar: HAKAN BALCI
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN SIRRI BİLGE
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Farmakoloji = Pharmacology ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Kalsiyum kanalları = Calcium channels ; Mesane = Urinary bladder ; Nitrik oksit = Nitric oxide ; Omeprazol = Omeprazole ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Omeprazol ve diğer proton pompası inhibitörlerini kullanan bazı hastalarda bildirilen üriner retansiyon problemi bu ilacın mesane düz kasını da gevşeterek bu etkiyi oluşturduğunu düşündürmektedir. Omeprazol ve diğer proton pompası inhibitörleri ile yapılan çalışmalarda bu ilaçların çeşitli doku ve organ düz kaslarında gevşemeye neden olduğunun gösterilmesi de hipotezimizi desteklemektedir. Fakat omeprazolün mesane düz kası üzerindeki olası etkisi ve etki mekanizmasıyla ilgili bir çalışmaya literatürde rastlanmamaktadır. Bu çalışmanın amacı omeprazolün izole sıçan mesane detrusor kasındaki olası etki ve etki mekanizmasının araştırılmasıdır.   
10-4, 5x10-4, 10-3 M omeprazol varlığında asetilkolin (10-6-10-3 M), potasyum klorür (80 mM) ve elektriksel alan stimülasyonu (2-64 Hz) ile indüklenen kasılma yanıtları ölçüldü. Omeprazolün etki mekanizmasını araştırmak için L-tipi kalsiyum kanal blokörü diltiazem (10-4 M), rac-1 yolak inhibitörü NSC23799 (10-4 M) ve nitrik oksit sentaz inhibitörü L-NAME (5x10-4 M) kullanıldı. İlaveten subakut omeprazol (30 mg/kg; i.p.) uygulamasının mesane nitrik oksit seviyesi üzerindeki etkisi ELISA biyokimyasal test ile tayin edildi. 
Omeprazol (10-4, 5x10-4, 10-3 M) doza bağlı olarak ACh, KCl ve EFS ile indüklenen maksimum kasılma yanıtlarını anlamlı olarak inhibe etti. Omeprazol (5x10-4 M) diltiazemle kombine uygulandığında tek başına diltiazem uygulanan gruba göre ACh, KCl ve EFS ile indüklenen yanıtları anlamlı olarak azalttı. Omeprazolün (5x10-4 M) NSC23766 ile kombine uygulandığında tek başına omeprazol uygulanan gruba göre ACh ve EFS ile indüklenen yanıtlarda anlamlı bir artış meydana getirdi. Ayrıca omeprazol (5x10-4 M) + L-NAME (5x10-4) kombinasyonu tek başına omeprazol uygulanan gruba göre ACh, KCl ve EFS ile indüklenen yanıtlarda anlamlı bir artış meydana getirdi. Subakut omeprazol uygulaması izole mesane striplerinde ACh, KCL ve EFS ile indüklenen kasılma yanıtlarını kontrol grubuna kıyasla azalttı. İlaveten yapılan biyokimyasal test ile subakut omeprazol uygulamasının, mesane dokusunda NO düzeyini artırdığı tespit edildi.
Bu sonuçlar omeoprazolün izole sıçan detrusor kasındaki kasılmaları inhibe etmesinin kalsiyum kanallarının ve rac-1 yolağının blokajı aracılığıyla olduğunu, ayrıca subakut omeprazol uygulamasının detrusor kasında gevşemeye neden olduğunu ve mesane nitrik oksit seviyesinde artış sağladığını göstermektedir.

Abstract:
The urinary retention problem reported in some patients using omeprazole and other proton pump inhibitors suggests that this drug has this effect by relaxing the bladder smooth muscle. Studies with omeprazole and other proton pump inhibitors show that these drugs cause relaxation in various tissue and organ smooth muscles, which also supports our hypothesis. The aim of this study is to investigate the possible effect and mechanism of action of omeprazole in isolated rat bladder detrusor muscle.
In the presence of omeprazole (10-4, 5x10-4, 10-3 M), contraction responses induced by acetylcholine (10-6-10-3 M), potassium chloride (80 mM), and electrical field stimulation (2-64 Hz) were measured. L-type calcium channel blocker diltiazem (10-4 M), rac-1 pathway inhibitor NSC23799 (10-4 M) and nitric oxide synthase inhibitor L-NAME (5x10-4 M) were used to investigate the mechanism of action of omeprazole. In addition, the effect of subacute omeprazole (30 mg/kg; i.p.) administration on bladder nitric oxide level was determined by ELISA biochemical test.
Omeprazole (10-4, 5x10-4, 10-3 M) dose-dependently inhibited maximal contraction responses induced by ACh, KCl and EFS. When omeprazole (5x10-4 M) was administered in combination with diltiazem, it significantly decreased the responses induced by ACh, KCl and EFS compared to the group administered with diltiazem alone. When omeprazole (5x10-4 M) was applied in combination with NSC23766, it caused a significant increase in ACh and EFS-induced responses compared to the omeprazole alone group. In addition, the combination of omeprazole (5x10-4 M) + L-NAME (5x10-4) resulted in a significant increase in the responses induced by ACh, KCl and EFS compared to the omeprazole alone group. Subacute omeprazole administration reduced the contraction responses induced by ACh, KCL and EFS in isolated bladder strips compared to the control group. With the ELISA test, it was determined that subacute omeprazole administration increased the NO level in the bladder tissue.
These results show that omeoprazole inhibits contractions in isolated rat detrusor muscle through blockade of calcium channels and rac-1 pathway, and subacute omeprazole administration causes relaxation in detrusor muscle and increases bladder nitric oxide level.