II. Dünya Savaşı sırasında İstanbul'da hayat pahalılığı ve ihtikâr sorunları
İn the II. World War the cost of living in Istanbul and profiteering problems
Yazar: HASRET İPEK İLÇİN
Danışman: PROF. DR. METİN AYIŞIĞI
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Cumhuriyet Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Tarih = History
Dizin: Cumhuriyet tarihi = Republic history ; Dünya Savaşı II = World War II ; Ekonomi tarihi = Economic history ; Gıda krizi = Food crisis ; Gıda temini = Food supply ; Hayat pahallılığı = Cost of living ; Savaş = War ; Spekülasyon = Speculation ; Tarih = History ; İstanbul = Istanbul

Özet:
II. Dünya Savaşı döneminde devletler için ekonomi, bir askeri başarı kadar önemliydi. Çünkü güçlü ekonomilerle yönetilen 20. yüzyıl savaşları, beraberinde askeri başarıları da getirmekteydi Ancak I. Dünya Savaşı'nda olduğu gibi II. Dünya Savaşı'nda da en güçlü ekonomiler bile sarılmıştı. Bu sebepten ortaya çıkan iaşe meselesi, halledilmesi gereken ilk sorunlardandı.

	Bu amaçla hükümet, çiftçinin elindeki hububat ve baklagillere bedelini ödeyerek el koyma kararı almıştı. Savaşın ilerleyen süreçlerinde bu uygulamanın daha çok genişletildiği ve el konulan mahsul miktarlarının arttığını görmekteyiz. Ancak ödenen ücretlerin piyasa fiyatının altında olması, çiftçiyi memnun etmemiş ve daha çok kazanmak isteğiyle ürünlerin karaborsadan satışa çıkmasına neden olmuştu. Bu şekilde yapılan satışlar, buğday ve un fiyatlarını arttırırken özellikle büyük şehirlerde ekmek sorunu yaşanmaya başladı. Ekmek fiyatlarının artması ve içeriğinin iyice bozulması temel ihtiyaç maddesi olan ekmeğin, karneye bağlanmasına neden oldu.

	Diğer temel ihtiyaç maddelerinde de yaşanan benzer sorunlar hükümeti, sıkı önlemler almaya itti. Bu amaç doğrultusunda çıkarılan Milli Korunma Kanunu, savaş yılları boyunca uygulanacak ama fiyat artışlarının önüne geçilemeyecekti.

	Savaş yıllarının en çok konuşulan meselesi haline gelen karaborsa ve ihtikâr faaliyetleri bu şekilde oluşturulurken, halkın sosyal ve ekonomik yaşamda yeri değişmeye başladı. Bu çalışma, özel olarak savaşla beraber başlayan ihtikârın nedenlerini, sonuçlarını ve İstanbul halkının üzerindeki etkilerini incelemek üzere hazırlanmıştır. 

	Anahtar Kelimeler: İstanbul, Karaborsa, Hayat Pahalılığı.

Abstract:
In the Second World War period, it is clear that economic problems are also as important as military success for the countries. Because 20th century wars led by powerful economies brought military successes with them. But as in the First World War, also in the Second World War the most powerful economies have been affected. Because of that the issue of subsistence was the first problem that needs to be solved.

   For this purpose, the government had taken a decision to confiscate cereals and legumes of farmers by paying their fees. We observe that this administration was broadened later in the war. But farmers were not satisfied that the fees paid are at the market price and it caused black market to earn more. While the sales in this way increase wheat and flour prices, especially in metropoles the bread trouble started to be experienced. The increase in bread prices and corruption of its ingredients caused rationing of bread sales.

   Similar problems in other basic needs have forced the government to take more stringent measures. "The National Protection Law" which legislated for this purpose was applied during the war years however it couldn't prevent price increase.

   Because of the black market, which became the most talked-about issue of the war years, the place of people in social and economic life had begun to change. This study is specifically prepared to examine the causes and consequences of the devastation that started with war and its impact on the people.

   Key Words: İstanbul, Black Market, Life Cost.