Sığır pankreasından lipaz enziminin saflaştırılması ve bazı bitki ekstraktlarının bu enzim üzerinde etkisinin incelenmesi
Purification of lipase enzyme from bovine pancreas and investigation of the effect of some plant extracts on this enzyme
Yazar: SELİN ÇOKDİNLEYEN
Danışman: PROF. DR. METİN BÜLBÜL
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Günümüzde kullanılan obezite ilaçlarının ciddi yan etkilerinin olması, daha etkili ve güvenilir tedavi yöntemlerinin aranmasına yol açmıştır. Son yıllarda araştırmalar, diyet yağlarının parçalanmasından sorumlu olan pankreas lipaz enziminin doğal ürünler ile inhibisyonuna odaklanmıştır. Bitki, mantar ve alg gibi doğal kaynaklardan elde edilen yeni lipaz inhibitörleri daha az yan etkilere sahip olması ve düşük toksisite göstermesi nedeniyle dikkat çekmiştir.
Bu çalışmada; bazı bitki ekstraklarının sığır pankreatik lipaz üzerine etkilerinin in vitro incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, sığır pankreatik lipaz enzimi Sephadex-G-100 jel filtrasyon kromatografisi ile saflaştırılmıştır. Sığır pankreatik lipaz enziminin spesifik aktivitesi 452 U/mg protein olarak bulunmuştur ve enzim 16,71 kat saflaştırılmıştır. Enzimin moleküler ağırlığı SDS-PAGE ile 48 kDa olarak belirlenmiştir. Bitki ekstraktları maserasyon yöntemiyle hazırlandıktan sonra pankreatik lipaz üzerindeki etkileri incelenmiştir. İnhibisyon çalışmaları sonucunda, deve dikeni ekstraktının güçlü bir pankreatik lipaz inhibitörü olduğu ve anti-obezite ajan potansiyeli taşıdığını tespit edilmiştir. Deve dikeni ekstraktının IC50 değeri 24,81 µM olarak belirlenmiştir. Enginar yaprağı ekstraktı pankreatik lipazı 25 µM'da %11,35 inhibe ederken; zeytin yaprağı esktraktı %22,08 inhibe etmiştir. Sonuç olarak; deve dikeni, enginar yaprağı ve zeytin yaprağı ekstraktı PLE'ye karşı umut verici inhibisyon etki göstermiştir.
Bu çalışma, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü tarafından 2022-12 nolu proje kapsamında desteklenmiştir.

Abstract:
The serious side effects of currently used obesity drugs have led to the search for more effective and reliable treatment methods.In recent years, research has focused on the inhibition of the pancreatic lipase enzyme, which is responsible for the breakdown of dietary fats, with natural products. New lipase inhibitors obtained from natural sources such as plants, fungi and algae have attracted attention because they have less side effects and low toxicity.
This study aimed to investigate the effects of some plant extracts on bovine pancreatic lipase in vitro. For this purpose, the bovine pancreatic lipase enzyme was purified by Sephadex-G-100 gel filtration chromatography. The specific activity of the bovine pancreatic lipase enzyme was found as 452 U/mg protein and the enzyme was purified 16.71 times. The molecular weight of the enzyme was determined as 48 kDa by SDS-PAGE. After the plant extracts were prepared by the maceration method, their effects on pancreatic lipase were investigated. Inhibition studies showed that milk thistle extract is a potent pancreatic lipase inhibitor and an anti-obesity agent. The IC50 value of milk thistle extract was determined as 24.81 µM. Artichoke leaf extract inhibited pancreatic lipase by 11.35% at 25 µM. Olive leaf extract inhibited pancreatic lipase by 11.35% at 25 µM. Consequently, milk thistle, artichoke leaf, and olive leaf extract showed promising inhibitory effects against PLE.
This research has been supported by Kütahya Dumlupınar University Scientific Research Projects Coordination Office under grant number 2022-12.