Edirne il merkezinde yaşayan 20-64 yaş arası yetişkinlerin geleneksel ve tamamlayıcı tedavi hakkında bilgi düzeyleri ve kullanım durumları
Knowledge and usage of traditional and complementary treatment for 20-64 years old adults living in Edirne city center
Yazar: MERVE ÜNAL
Danışman: PROF. DR. HAMDİ NEZİH DAĞDEVİREN
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Edirne = Edirne ; Fitoterapi = Phytotherapy ; Tamamlayıcı tedaviler = Complementary therapies ; Tıp-geleneksel = Medicine-traditional ; Tıp-geleneksel = Medicine-traditional ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Çalışmamızın amacı, Edirne il merkezinde yaşayan 20-64 yaş arası yetişkinlerin geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleri hakkında bilgi düzeylerini, kullanım durumlarını ve etkileyen faktörleri araştırmaktır.
Çalışmanın evrenini 2017 yılı ortası nüfusa göre Edirne'de yaşayan 20-64 yaş arasındaki 114.258 kişi oluşturmaktadır. Nüfusun yaklaşık  %1'ine ulaşmak hedeflenerek rastgele örneklemle seçilen 1250 kişiye ulaşıldı. Veriler araştırmacı tarafından hazırlanan  anket yardımıyla toplandı. Anket katılımcıların sosyodemografik özellikleri ve tıbbi durumlarıyla ilgili 15 soru, literatür taranarak oluşturulan geleneksel ve tamamlayıcı tıp hakkındaki bilgi düzeylerini, görüşlerini ve kullanım durumlarını sorgulayan 23 soru olmak üzere toplam 38 sorudan oluşmaktadır.
Katılımcıların %53,8'i (n:672) kadın, %46,2'si (n:578) erkekti. Yaş ortalaması 42,01±0,366 (minimum 20, maksimum 64) yıldı. Katılımcıların eğitim durumları %37,7'si (n:471) yüksekokul mezunu/üniversite mezunu, %29,3'ü (n:366) lise mezunu, %15,6'sı (n:195) ortaokul mezunu, %13'ü (n:162) ilkokul mezunu, %3,6'sı (n:45) okur yazar, %0,9'u (n:11) okur yazar değil şeklindeydi.
Geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleri hakkındaki bilgi düzeyleri sorulduğunda; en fazla bilgi sahibi olunduğu söylenilen yöntem %78,2 ile (n:977) fitoterapi olurken, %97 (n:1212) ile kayropraktik en az bilinen yöntem olmuştur.
Katılımcıların %48.9'u (n:611) bir dönem bu yöntemlerden birini kullandığını, %51,1'i (n:639) ise hiç kullanmadıklarını ifade etmişlerdi. En sık kullanılan yöntemler fitoterapi, kupa uygulaması ve müzik terapiydi. Yöntemler hakkındaki bilgiyi en sık yakınlarından, internetten ve diğer hastalardan elde ettiklerini söylemişlerdi.
Geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemleriyle ilgili 30 önergeye verilen yanıtlar değerlendirildiğinde; en çok müzik terapiyle ilgili önergelere, en az ise ozon terapiyle ilgili önergelere doğru yanıt verildiği görülmüştür. 
Katılımcıların kendi bilgi düzeyine verdiği puan arttıkça doğru yanıtlarının anlamlı olarak arttığı tespit edilmiştir (p<0,001). Ayrıca daha önce bir yöntemi kullanan katılımcıların doğru sayısı ortalamaları, kullanmayanlara göre anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0,001).
Kullandığı yöntemden hekiminin haberinin olup olmadığı sorulan katılımcıların, %41,9'u (n:256) evet yanıtını verirken %58,1'i (n:355) hayır yanıtını vermiştir.
Çalışmamızda elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde, herhangi bir geleneksel ve tamamlayıcı tıp yöntemini kullanan katılımcıların, kullandığı yöntemi araştırma eğiliminde olduğu gözlenmiştir. Bu nedenle halkın yanlış bilgilendirilmesinin önüne geçilmesi amacıyla ulaşabildikleri platformlarda denetimin arttırılması ve halka yönelik eğitim verilmesi faydalı olacaktır. Ayrıca hekimlerin bu yöntemler hakkında bilgi, farkındalık ve tutumlarının geliştirilmesi büyük öneme sahiptir.

Abstract:
The aim of our study was to investigate the knowledge levels, usage status and factors affecting the traditional and complementary medicine methods of adults aged 20-64 living in Edirne city center.
The population of the study consists of 114.258 people between the ages of 20-64 living in Edirne according to the population in the middle of 2017. With the aim of reaching approximately 1% of the population, 1250 people were selected with random sampling. Data were collected by questionnaire prepared by the researcher. The questionnaire consisted of a total of 38 questions, including 15 questions about the sociodemographic characteristics and medical status of the participants, and 23 questions about their knowledge, opinions and usage status about traditional and complementary medicine.
53.8% (n: 672) of the participants were female and 46.2% (n: 578) were male. The mean age was 42,01 ± 0,366 (minimum 20, maximum 64) years. 37.7% (n: 471) of the participants were university graduates, 29.3% (n: 366) of high school graduates, 15.6% (n: 195) of secondary school graduates, 13% ( n: 162) primary school graduate, 3.6% (n: 45) literate, 0.9% (n: 11) illiterate.
When asked about their knowledge about traditional and complementary medicine methods; the most commonly reported method was phytotherapy with 78.2% (n: 977), while chiropractic with 97% (n: 1212) was the least known method.
48.9% of the participants (n: 611) said that they used one of these methods in one period and 51.1% (n: 639) never used them. The most common methods were phytotherapy, cupping therapy and music therapy. They said that they obtained information about the methods most frequently from their relatives, from the internet and from other patients. 
When the answers given to 30 questions about traditional and complementary medicine methods are evaluated; the most accurate answer was given to questions about music therapy and the least correct answer was given to questions about ozone therapy.
As the points given by the participants to their knowledge level increased, the correct answers increased significantly (p<0,001). In addition, the correct response averages of participants who had previously used traditional and complementary medicine method were found to be significantly higher than those who did not (p<0,001).
The question was asked whether the physician was aware of the method and 41.9% (n: 256) of the respondents answered yes, and 58.1% (n: 355) answered no.
When the results obtained in our study were evaluated, it was observed that the participants using any traditional and complementary medicine method tended to research the method they used. For this reason, in order to prevent misinformation of the public, it would be beneficial to increase the audit and provide training for the public in the methods used. In addition, it is very important to develop knowledge, awareness and attitude of physicians about these methods.