Eski Mezopotamya'daki hastalıkların modern tıpla ilişkisi(Gastroenteroloji, nöroloji, psikiyatri, enfeksiyon hastalıkları)
The relationship of diseases in Ancient Mesopotamia with modern medicine (Gastroenterology, neurology, psychiatry, infectious diseases)
Yazar: BÜLENT DİRİ
Danışman: DOÇ. DR. OKAY PEKŞEN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Enfeksiyonlar = Infections ; Mezopotamya = Mesopotamia ; Tabletler = Tablets ; Tedavi = Treatment ; Tıp tarihi = History of medicine ; Çivi yazısı = Cuneiform

Özet:
İnsanlık tarihinin başlangıcından günümüze sağlık konusu her daim varlığını korumuştur. Modern tıp kaynakları, başta Hipokrates olmak üzere Antik Yunan tıbbını başlangıç noktası olarak göstermektedir. Oysaki, yazıyı icad ederek kayıt altına almayı başaran Eski Mezopotamya medeniyetinin tıp konusunda da mutlaka bilgi birikiminin olması gerekmektedir. Çivi yazılı belgelerin çözümlenmesinin ilk dönemlerinde tıbbi metinlerin büyü, ruh ve kehanet içerikleriyle birlikte olması, tıp camialarında Mezopotamya tıbbına karşı mesafeli bir duruşa neden olmuştur.
Başta Asurbanipal kütüphanesindeki çivi yazılı belgelerdeki "tıbbi metinler" ve özellikle Orta Asur döneminde yazılmış olan "Sakikkû" adlı çivi yazılı metinler, binlerce yıllık Eski Mezopotamya tıbbını özetler niteliktedir. 2005 yılında Illinois Üniversitesi tarafından yayınlanan  "Diagnoses in Assyrian and Babylonian Medicine" kitabıyla  "JoAnn Scurlock" çivi yazılı metinleri hastalıklara göre sınıflandırmışdır. Bu konu araştırmaya açık bir konudur. Çalışmada; öncelikle Eski Mezopotamya tıp bilgisi hakkında bilgi verilmiş, sonrasında Scurlock'un kitaplarındaki Eski Mezopotamya tıbbına ait çivi yazılı metinlerden hareketle günümüz tıp branşlarından gastroenteroloji, nöroloji, psikiyatri, enfeksiyon hastalıklarıyla ilişkili olanlar incelenmiştir. Bu dört tıp branşının 35 hastalığına ait metinlerdeki semptom ve bulgular, günümüz tıp literatürüyle değerlendirilmiştir. İncelemeler sonucunda, bu hastalık teşhislerinin Eski Mezopotamya metinlerinde yer aldıkları görülmüştür. Kökleri, Eski Yunan ve Hipokrates'ten yaklaşık 3000 yıl eskiye uzanan bu kadim tıp anlayışı hakkında daha çok araştırmaların yapılmasıyla, bu hastalıkların tıp tarihleri konusunda yeni değerlendirmeler yapılabilecektir.
Ayrıca bu çalışmanın, ilgili hastalıklar konusunda yapılacak yeni araştırmalara kapı aralayacağı inancındayız.

Abstract:
From the beginning of the human history to the present, the issue of health has always preserved its existence. Modern medical sources show Ancient Greek medicine, especially Hippocrates, as the starting point. However, the Ancient Mesopotamian civilization, which succeeded in inventing and recording writing, must also have knowledge about medicine. In the early stages of the analysis of cuneiform documents, the fact that the medical texts were together with the magic, spirit and divination caused a distant stance in the medical community against Mesopotamian medicine. 
The "medical texts" in the cuneiform documents in the Ashurbanipal library, and especially the cuneiform texts called "Sakikkû" written in the Middle Assyrian period, summarize the Ancient Mesopotamian medicine thousands of years. In the book "Diagnoses in Assyrian and Babylonian Medicine" published by the University of Illinois in 2005, "JoAnn Scurlock" classified cuneiform texts according to diseases. This is a subject open to research. 
In the study; First of all, information about Ancient Mesopotamian medical knowledge was given, then, based on the cuneiform texts of Ancient Mesopotamian medicine in Scurlock's books, today's medical branches related to gastroenterology, neurology, psychiatry and infectious diseases were examined. The symptoms and findings in texts of 35 diseases in four medical branches were evaluated with today's medical literature. As a result of our investigations, it was seen that these disease diagnoses took place in Ancient Mesopotamian texts. With more researches on this ancient understanding of medicine, whose roots go back to about 3000 years from Ancient Greece and Hippocrates, new evaluations can be made about the medical history of these diseases. We also believe that this study open the door to new research on the related diseases.