AA7075  alüminyum alaşımlarının konik şekillendirilebilirliğine işlem parametrelerinin etkisi
Effect of process parameters on the conical bending of AA7075 aluminium alloys
Yazar: ÇETİN BATUK
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN KAÇAR
Karabük Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İmalat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Teknik Eğitim = Technical Education

Özet:
AA7075 alüminyum alaşımı, düşük yoğunluk ve yüksek mekanik özellikleri nedeniyle havacılık ve otomotiv sanayisinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu alüminyum alaşımının son yıllarda savunma sanayisinde de kullanımı oldukça
artmaktadır. Birçok endüstriyel uygulamalarda olduğu gibi savunma sanayisinde de aerodinamik ve yapısal gereksinimlerden dolayı konik ve silindirik kesitli makine parçalarına sık sık ihtiyaç duyulmaktadır. Soğuk olarak konik bükme işlemi sayesinde üretim zamanının kısaltılması ve fire miktarı ile işlem maliyetinin azaltılması önemli ölçüde sağlanmaktadır. Bu konik soğuk şekillendirme yönteminde karşılaşılan en önemli problem malzemenin geri yaylanma davranışıdır. Geri yaylanma, elastik şekil değiştirme özelliği gösteren eğilen ya da soğuk
şekillendirilen malzemenin başlangıçtaki orijinal hale dönme eğilimi ya da kapasitesi olarak tanımlanmaktadır.Bu çalışmada, dört merdaneli hidrolik konik bükme tezgâhında AA7075 alaşımı sac malzemelerin konik şekillendirme sürecinde geri yaylanma miktarına işlem parametrelerinin etkisi araştırılmıştır. Yapılan çalışma ile optimum konik
şekillendirme şartları tayin edilmesi hedeflenmiştir. Bu kapsamda işlem parametrelerinden; büküm açısı 10º, 15º, 20º ve malzeme kalınlıkları 2mm, 3mm,4mm olacak şekilde konik bükme işlemleri yapılmıştır. Konik şekillendirilen
numunelerin geri yaylanma miktarları belirlenmiştir. Ayrıca malzeme sertliğinin de geri yaylanma üzerinde etkisini tespit etmek için; 2mm kalınlığındaki malzemeler ısıl işlem ile üç farklı sertlikte hazırlanmıştır. Böylece, aynı kalınlıkta farklı sertliğe sahip AA7075 alaşımı sacın geri yaylanma miktarları da belirlenerek sonuçlar
değerlendirilmiştir.

Anahtar Sözcükler : AA7075 alüminyum alaşımı, konik büküm, plastik deformasyon, büküm açısı (α), geri yaylanma, mikroyapı ve mekanik özellikler, sertlik

Abstract:
AA7075 aluminum alloy is widely used in aerospace and automotive industry due to its low density and high mechanical properties. The use of this aluminum alloy in the defense industry has increased considerably in recent years. As in many industrial applications, the defense industry is often in need of conical and cylindrical section machine parts due to aerodynamic and structural requirements. By means of the cold conical bending process, it is possible to shorten the production time and to reduce the waste amount and the process cost to a considerable extent. The most important problem encountered in this conical cold forming method is the back spring behavior of the material. The back spring is define as "The capacity or tendency of a bent or shaped elastic material (such as a metal) to revert to its original form". In this study, the effect of process parameters on the amount of back spring in the conical forming process of AA7075 alloy sheet materials in four hydraulic cone bending mills was investigated. It was aimed to determine optimum cone forming conditions by the study. Within this context; the conical bending operations were
performed with bending angles of 10º, 15º, 20º and material thicknesses of 2mm, 3mm, 4mm. The amount of back spring of conical shaped specimens was determined. In addition, to determine the effect of material hardness on back spring
of materials with a thickness of 2 mm were prepared by heat treatment in three different hardness. Thus, the amount of back spring of AA7075 alloy sheet with different hardness of the same thickness was determined and the results evaluated.

Key Word : AA7075 aluminum alloy, conical bending, plastic deformation, bending angle (α), back spring, microstructure and mechanical properties, hardness