Valentin Petroviç Katayev'in "Сын Полка-Sın Polka" eserindeki savaş söz varlığının leksikolojik ve semantik incelemesi
The lexicological and semantic analysis of the war terminology in Valentin Petrovich Kataev's "Сын Полка- Sın Polk"
Yazar: AKİF ALPEREN ARISOY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HADİ BAK
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Rus Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature

Özet:
Valentin Petroviç Katayev, yaşamı boyunca politik geçiş, devrim ve kalkınma süreci, vatan savaşı gibi önem arz eden birçok önemli olaylara tanıklık etmiş, XX. yüzyıl Rus yazar ve şairlerindendir. Savaşta cephe muhabirliği de yapan Katayev'in şiir, öykü ve romandan oluşan elliden fazla eseri vardır. Katayev'in eserlerinden biri olan Alayın Oğlu "Сын полка" eseri cephe muhabirliği boyunca yaşadığı ve şahit olduğu trajik durumlar etkisi altına yazdığı eseridir. Bu eserin oluşum süreci yazarın deneyim ve gözlem gücüne dayanır. Çalışmamızda Alayın Oğlu eserinde geçen terimlerin günümüzde hala kullanılan askeri terminolojiyle ilişkilendirilerek, savaşın ve askeri stratejinin evrimi üzerine bir mukayese yapılacaktır. Çalışma, giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümünde eserin yazıldığı dönem özetle anlatılmış, birinci bölümde Valentin Petroviç Katayev'in hayatı ve eserleri hakkında bilgi verilmiş, ikinci bölümde eserde tespit edilen askeri kelimelerin leksilojik incelemesi yapılmıştır. Araştırma, eserde geçen kelimelerin anlamlarını ve kullanımlarını belirlemek için farklı sözlük kaynaklarından yararlanılmıştır. Bununla birlikte, eserin savaş terminolojisi sadece dışsal savaş olaylarını değil, aynı zamanda karakterlerin içsel mücadelelerini ve toplumsal çalkantıları da temsil ettiği üzerinde durulmaktadır. Çalışma neticesinde, Birinci Dünya Savaşı ve Büyük Vatan Savaşı yılları savaş terminolojisi ortaya çıkarılarak teknoloji ve harp tekniklerinin zamanla gelişmesiyle savaş ve askeri terminolojinin değişimi de yansıtılmıştır. Ayrıca, tespit edilen terimlerin günümüzde hala kullanıldığı ve Türkçe ve Rusça konuşan ortak görev yapan askeri personel için önemli bir kaynak olabileceği vurgulanmaktadır.

Abstract:
"Valentin Petrovich Kataev, a Russian writer and poet of the 20th century, witnessed many important periods such as political transition, revolution, and development, as well as the war. He also served as a war correspondent during the war. Kataev has written over fifty works, including poetry, short stories, and novels. One of Kataev's works, 'Son of the Regiment' ('Сын полка'), is influenced by the tragic situations he experienced and witnessed during his time as a war correspondent. The creation process of this work is based on Kataev's personal experiences and observations. Our study aims to compare the terms used in 'Son of the Regiment' with the military terminology still in use today, shedding light on the evolution of warfare and military strategy. The study consists of an introduction, three chapters, and a conclusion. The introduction provides a brief overview of the period in which the novel was written. The first chapter presents information about Valentin Petrovich Kataev's life and works, while the second chapter conducts a lexicological analysis of the military terms identified in the novel. Various dictionary sources were consulted to determine the meanings and uses of the terms found in the novel. Furthermore, the study highlights that the war terminology in the work not only represents external war events but also the characters' internal struggles and societal upheavals. By revealing the war terminology of the 'First World War' and the 'Great Patriotic War,' the study illustrates the changes in warfare and military terminology with the advancement of technology and warfare techniques over time. Additionally, it emphasizes that the identified terms are still in use today and could be a valuable resource for military personnel who serve together and speak Turkish and Russian.