Santral venöz kateter pozisyonunun iki farklı matematiksel formül ile değerlendirilmesi
Evaluation of central venous catheter position with two different mathematical formulas
Yazar: SEVECAN TAYGUN
Danışman: DOÇ. DR. FİKRET MALTEPE
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestetikler = Anesthetics ; Anestezi = Anesthesia ; Elektrokardiyografi = Electrocardiography ; Formüller = Formulas ; Hastalar = Patients ; Jugular venler = Jugular veins ; Kateterizasyon-periferik = Catheterization-peripheral

Özet:
Amaç: Anestezistler açısından santral ven kateterinin optimal yerleştirilmesini sağlamak önemlidir. Optimal yerleşim için matematiksel formül kullanımı kolay, masrafsız ve güvenli olması nedeniyle oldukça popülerdir. Bu araştırmanın amacı; santral venöz kateter derinliğinin belirlenmesinde kullanılan iki farklı formülden hangisinin daha iyi bir kateter ucu konumlanması sağladığının belirlenmesidir. 
Gereç ve Yöntem: Araştırmamız Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurulu izni alındıktan sonra, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde açık kalp cerrahisi geçirecek hastalarda Nisan ve Ağustos 2013 tarihleri arasında yapıldı. 
Sağ internal jugüler vene intra-atriyal EKG yöntemiyle kateter yerleştirilen hastaların kateter derinlikleri, hastaların boyları kullanılarak hesaplanan Peres'in (L=boy/10 cm) formülü ve Prerana N.Shah'ın (L=[(boy/15)+2]±1.58 cm) formülü ile karşılaştırıldı.
Postoperatif çekilen PA akciğer grafisinde kateter yerinin karinaya göre konumu ve kateter ucunun karinaya olan uzaklıkları değerlendirildi. 
 Bulgular: Çalışmaya alınan 35 hastada ortalama kateter derinliği 14,77±2,53 cm olarak saptandı. Kateter ucunun 23 hastada karinanın altında olduğu (% 65,7), 12 hastada karinanın üstünde olduğu (% 34,3) görüldü. Prerana'nın formülü kullanılarak hesaplanan ortalama kateter derinlikleri +1,58 eklendiğinde 14,75±0,10 cm ve -1,58 çıkarıldığında 11,59±0,61 cm bulundu. Peres'in formülü kullanılarak hesaplanan ortalama kateter derinliği 16,75±0,92 cm olarak bulundu.
Tartışma ve Sonuç: Populasyonlar arası antropometrik özellikler farklar gösterebileceği için kullanılan formüller genelde populasyonlara göre modifiye edilerek kullanılır. Sağ internal jugüler venden yerleştirilecek bir santral venöz kateterin ucunun optimum konumda yerleştirilebilmesi için literatürde yer alan iki farklı formül karşılaştırıldığında, Prerana isimli çalışmacının önerdiği formül bizim hasta popülasyonumuzda Peres'in formülüne göre daha uygun yerleşim sağlamış ancak modifikasyona gerek duyulmamıştır. 

Anahtar Kelimeler: santral venöz kateter, internal jugüler ven, intra-atriyal EKG

Abstract:
Objective: It is important for the anaesthesiologists to ensure optimal placement of central venous catheter. Using mathematical formulas for the optimal placement is quite popular because it  is easy,  inexpensive, and safe. The aim of this study was to determine which one of the two different formulas that have been used to determine the depth of central venous catheter would provide a better determination of the positioning of the catheter tip.
Materials and Methods: After obtaining approval from Ethics Committee for Non-invasive Research of Dokuz Eylul University Faculty of Medicine, the study was conducted with patients undergoing open heart surgery in the  hospital of Dokuz Eylul University Faculty of Medicine between April and August 2013. Depths of the catheter of the patients in which catheter placement in the right internal jugular vein was performed with intra-atrial ECG method, were compared with the formulas calculated using patients' height, namely Peres' (L = length/10 cm) and Prerana N.Shah'  (L = [(length/15)+2]±1.58 cm). The location of the catheter relative to the carina and the distance of the catheter tip to the carina were evaluated with a postoperative PA chest x-ray.
Results: Of the 35 patients, the mean depth of the catheter was 14.77 ± 2.53 cm. The catheter tip was seen under the carina in 23 (65.7%) patients, and above the carina in 12 (34.3%) patients. The average depth of the catheters calculated using the formula of Prerana was 14.75 ± 0.10 cm when 1.58cm was added, whereas 11.59 ± 0.61 cm when 1.58 was substracted. The average depth of the catheters calculated using the formula of Peres was found to be 16.75 ± 0.92 cm.
Discussion and Conclusion: Anthropometric characteristics may show differences between populations, therefore the formulas are generally modified according to that population before use.  The comparison of the two different formulas in the literature, which are for the optimum placement of a central venous catheter tip through insertion from right internal jugular vein, revealed that the formula proposed by Prerana was more appropriate to our patient population, compared to the formula of Peres.

Keywords: central venous catheter, internal jugular vein, intra-atrial ECG.