Farklı reyhan (ocimum basilicum l.) hatlarının bazı kimyasal ve morfolojik özelliklerinin belirlenmesi üzerine çalışmalar
Research on determined of some chemical and morphologic properties of basil (Ocimum basilicum L.) lines
Yazar: YASİN ÖZGEN
Danışman: PROF. DR. NEŞET ARSLAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, farklı Reyhan (Ocimum basilicum L.) hatlarının bazı kimyasal ve morfolojik özelliklerinin belirlenmesi amacıyla 2013 yılında Ankara ekolojik koşullarında yürütülmüştür. Çalışma, tesadüf blokları deneme deseninde 3 tekerrürlü olarak kurulmuş ve materyal olarak farklı yörelere ait 14 Reyhan (Ocimum basilicum L.) hattı kullanılmıştır. Denemede hatların morfolojik özelliklerine göre Cluster analizinde 3 grup oluşmuştur. Gruplarda sırasıyla 1, 3 ve 10 hat bulunmaktadır. Diğer yandan kimyasal analizlerde hatlarda biçimler ortalaması uçucu yağ oranları %0,33-1,22 arasında değişmiştir. Bu uçucu yağlarda ana bileşenler; linalol, metilsinamat ve metilöjenol olmuştur. Ayrıca çalışmada tarımsal özellikler de değerlendirilmiştir. İncelenen tarımsal özelliklere varyans analizi uygulanmış ve ortalamalar arasındaki farklılık istatistiki olarak %1 düzeyinde önemli bulunmuştur. Tüm Reyhan hatlarından iki biçim alınmış ve 2. biçimde incelenen bütün özelliklerin ortalamaları 1. biçim ortalamalarına göre yüksek olmuştur. Araştırma sonuçlarına göre, iki biçim ortalaması; bitki boyu 33,34-57,00 cm, yeşil herba verimi 201,9-293,9 g/bitki, kuru herba verimi 31,1-71,4 g/bitki, kuru yaprak verimi 10,43-28,27 g/bitki, dekara yeşil herba verimi 3016,3-6225,0 kg/da, dekara kuru herba verimi 450,8-1556,9 kg/da, dekara kuru yaprak verimi 255,8-623,9 kg/da, dekara uçucu yağ verimi 1,28-7,51 L/da arasında değişiklik göstermiştir. Çalışmada R-28k hattı dekara uçucu yağ verimi dışında incelenen tüm özelliklerde diğer hatlara g öre istatistikî olarak üstün bulunmuştur. Dekara uçucu yağ veriminde ise R-Sweet (7,5 L/da) hattının diğer hatlara göre istatistiki olarak yüksek verimli olduğu anlaşılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre R-28k ve R-Sweet hatlarının tarımsal özellikler bakımından bölge koşulları için uygun olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, different sweet basil (Ocimum basilicum L.) in 2013 in order to determine some of the chemical and morphological characteristics of the line was conducted in Ankara ecological conditions. The study randomized block design in three replications and material as established in the different regions of 14 Basil (Ocimum basilicum L.) lines were used. Cluster analysis consisted of 3 groups according to the morphological characteristics of the lines in the experiment. Respectively in groups 1, 3 and 10 lines. Essential oil content in the lines varied from %0.33-1.22 in chemical analysis. The main components in the essential oil has been Linalool, Methylcinnamate and Methyleugenol. In addition, work has been evaluated in agricultural properties. Investigation conducted by analysis of variance and agricultural properties are statistically significant differences between the averages are in the %1 level. All lines of basil was taken 2 harvest, from the average of all traits studied were significantly higher than the average first harvest. According to the study, an average of two harvest; 33.34-7.00 cm plant height, green herbage yield from 201.9-293.9 g/plant, dry herbage yield from 31.1-71.4 g/plant, dry leaf yield from 10.43-28.27 g/plant, green herbage yield per decare from 3016.3-6225.0 kg/da, dry herbage yield per decare from 450.8-1556.9 kg/da, dry leaf yield per decare from 255.8-623.9 kg/da, essential oil yield from 1.28-7.51 L/da varied between. Working in line R-28k per decare in all traits studied except for essential oil yield was found to be statistically superior compared to other lines. Decare is the essential oil yield R-Sweet (7,51 L/da) line yielded statistically higher yield than the other lines. Working according to the results of R-28k and R-Sweet line was determined to be suitable for the conditions in terms of agricultural properties.