Andrey A. Tarkovski ve Krzysztof Kieslowski filmleri bağlamında din-sanat İlişkisi
The relationship between religion and art in the context of Andrey A. Tarkovski ve Krzystof Kieslowski films
Yazar: FATMA BÜŞRA ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. TUNCAY AKGÜN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts

Özet:
Din ile sanat arasındaki ilişki, din felsefesinin önem verdiği konulardan biridir. İnsan, hayatının bir anında estetik tecrübe yaşayabilir. İnsanın sahip olduğu estetik kaygı, onu güzeli görmek istemeye, güzel olanı üretmeye yönlendirmekte, böylece sanat eserleri ortaya çıkmaktadır. Din ve sanat, insanların ruhlarına seslenmekte, insanın iç dünyasını şekillendirmede ve onları gizledikleri duygularıyla yüzleştirmede önemli rol oynamaktadır. Sanat, hakikate ulaşmada, sonsuzdan bir pay alabilmede bir amaç iken, kullanılan malzemeler bu amaca aracılık etmektedir. Sanatçı, bir şeyleri, diğer insanlardan farklı duyumsadığı için anlatma derdine sahip olan kişidir. Bu çalışmamızda konu edindiğimiz yönetmenlerimizden Tarkovski, genelde sanata, özelde ise sinema sanatına maneviyat kazandırmaya çalışmaktadır. O, filmlerini Tanrı'ya yakarmak, insanlara Tanrı'yı hatırlatmak amacıyla yapmaktadır. Diğer yönetmenimiz Kieslowski ise, filmlerini insanlara kaybettiği erdemlerini hatırlatmak amacıyla yapmaktadır. Her iki yönetmenin de filmleri, varoluşa, yaşamın anlamına, ölüm ve ölüm ötesi hayata, ruhun ölümsüzlüğüne dair sorgulamalar içermektedir. Tarkovski ve Kieslowski, auteur yönetmenler olarak kullandıkları imgelerle, renklerle, konularla kendi sinema dillerini üretmişlerdir. Onlar, insanların ruhunda bir kıvılcım uyandırmak, onların içlerine seslenmek amacıyla sınırlı ömürlerinde, ölümsüz olmayı hedeflemişlerdir. Tarkovski ve Kieslowski, bir derdi olan, bu derdi anlatma gayreti olan, dünyaya bir anlam katmaya çabalayan ve sinemaya maneviyat kazandırmaya çalışan iki yönetmen olarak dikkat çekmektedir. Bu bağlamda çalışmamızda ilk olarak yönetmenlerimizin hayatlarına, sanat ve sinema anlayışlarına değineceğiz. Çalışmamızın ikinci bölümünde yönetmenlerimizin filmlerini, din felsefesi açısından analiz edeceğiz. Çalışmamızın son bölümünde ise, her iki yönetmende benzer ve farklı bulduğumuz yönleri ele alacağız.

Abstract:
The relationship between religion and art is one of the issues that the philosophy of religion attaches importance to. A person can have an aesthetic experience at some point in his life. This aesthetic concern that a person has can lead her to want to see the beautiful and to produce the beautiful. Thus, works of art can emerge. Religion and art play an important role in addressing the souls of people, shaping the inner world of a person and confronting them with their hidden feelings. While art is a goal in reaching the truth and being able to take a share from the infinite, the materials used mediate this goal. An artist is a person who has the problem of explaining things because he feels differently from other people. Tarkovsky, one of the directors we focus on in this study, tries to bring spirituality to art in general and to cinema in particular. He makes his films to pray to God and to remind people of God. Our other director, Kieslowski, makes his films to remind people of their lost virtues. The films of both directors contain questions about existence, the meaning of life, death and life after death, and the immortality of the soul. As auteur directors, Tarkovsky and Kieslowski produced their own cinema languages with the images, colors and subjects they used. They aim to become immortal in their limited lives, in order to awaken a spark in people's souls and speak to their inner hearts. Tarkovsky and Kieslowski attract attention as two directors who have a problem, try to explain this problem, try to add meaning to the world and try to bring spirituality to cinema. In this context, in our study, we will first touch on the lives of our directors and their understanding of art and cinema. In the second part of our study, we will analyze the films of our directors in terms of religious philosophy. In the last part of our study, we will discuss the aspects that we find similar and different in both directors.