Kalp kapak cerrahisi sonrası oral antikoagülan tedavi alan hastaların, akılcı ilaç kullanımlarını ve memnuniyetlerini etkileyen faktörlerin incelenmesi
Analyzing of factors affecting rational drug use and satisfaction of patients receiving oral anticoagulant therapy after cardiac valve surgery
Yazar: EDA YİĞİT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HATİCE AYHAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Antikoagülanlar = Anticoagulants ; Cerrahi-kardiyovasküler = Surgery-cardiovascular ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Kalp kapak hastalıkları = Heart valve diseases ; Kalp kapak protezleri = Heart valve prosthesis ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; İlaç kullanımı = Drug utilization

Özet:
ÖZET
Tanımlayıcı tipteki bu çalışma, kalp kapak replasmanı sonrası oral antikoagülan (OAK) ilaç tedavisi alan hastaların akılcı ilaç kullanımlarını (AİK) ve tedaviden memnuniyetlerini etkileyen faktörleri incelemek amacıyla planlanmıştır. Araştırma, Eylül 2015– Mart 2016 tarihleri arasında, iki merkezli olarak, en az 6 ay ve üzeri OAK ilaç tedavisi alan 100 hasta ile yürütülmüştür. Veriler; katılımcıların bazı sosyodemografik özellikleri, OAK ilaç kullanımına yönelik bilgileri ile AİK'na yönelik soruları içeren veri toplama formu ve Duke Antikoagülan Memnuniyet Ölçeği (DAMÖ) kullanılarak toplanmıştır. 
Katılımcıların %57'sinin, 12 aydan daha uzun süredir varfarin kullandığı, çoğunluğunun (%64) uluslararası düzeltme oranı (INR) takibini ayda bir yaptırdığı ve büyük bir çoğunluğunun (%74) varfarin dışında ilaç kullandığı saptanmıştır. Ayrıca katılımcıların yaklaşık yarısında (%52) OAK ilaç kullanımından kaynaklı kanama görüldüğü ve en sık görülen kanama tipinin, deride morarmalar (%36.5), burun kanaması (%30.7) ve diş eti kanaması (%21) olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların OAK kullanırken, ilaç kullanımına dikkat ettikleri ve kanamalara yol açacak durumlardan uzak durmak gibi davranışlara sahip oldukları ve neredeyse tamamının AİK'na uygun davranışlar sergiledikleri bulunmuştur. 
Katılımcıların, DAMÖ toplam puan ortalaması 75.53 bulunmuş olup, bu durum katılımcıların memnuniyetinin orta ve algılanan yaşam kalitesinin düşük olmadığı şeklinde yorumlanmıştır. Fakat yalnız yaşayan, OAK dışında sürekli ilaç kullanan ve INR takibi için üç saat ve üzerinde zaman kaybeden katılımcıların memnuniyetinin daha düşük olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Gelecek çalışmalarda bu hasta grubunda belirtilen faktörler dikkate alınarak hemşireler tarafından verilecek planlı eğitimin, tedaviden memnuniyet ve yaşam kalitesi üzerine etkilerinin araştırılması önerilmektedir. 
Anahtar Kelimeler: mekanik kapak replasmanı, oral antikoagülan ilaç, akılcı ilaç kullanımı, memnuniyet, yaşam kalitesi.

Abstract:
ABSTRACT
This descriptive study was designed to analyze factors affecting rational drug use (RDU) and treatment satisfaction of patients receiving oral anticoagulation (OAC) drug therapy after heart valve replacement. The study was conducted between September 2015 and March 2016 with a total of 100 patients received at least 6 months of OAC drug treatment in two centers. Data were collected by data collection form (including sociodemographic characteristics and OAC drug use information of participants and questions about RDU) and Duke Anticoagulation Satisfaction Scale (DASS). 
 It was determined that 57% of participants used warfare warrants longer than 12 months, majority of them (64%) made the follow-up of international normalized ratio (INR) monthly and a clear majority (74%) were using drugs other than warfarin. In addition, it was found that approximately half of participants (52%) were found to have OAC drug-induced bleeding and most frequent type of bleeding were bruising (36.5%), nosebleeding (30.7%) and gingival bleeding (21%). It was found that participants have behaviors such as taking care of drug use and avoiding situations that would lead to hemorrhage and almost all of them behaved appropriately to OAC. 
Participants' total mean score of DASS was 75.53 and it was interpreted as the satisfaction of participants was moderate and the perceived quality of life was not low. However, it was found that participants that were living alone, on continuous medication except OAC and had lost three hours or more of time to follow INR had lower satisfaction (p<0.05). In future studies, it is suggested to investigate the effects of planned education, treatment satisfaction and quality of life on nurses considering the factors mentioned in this group of patients. 
Key Words: mechanical heart valve replacement, oral anticoagulant medicine, rational drug use, satisfaction, quality of life.