Çocuk refahı alanında çalışan meslek elemanlarının psikolojik dayanıklılıkları ve baş etme tarzları
Resilience and coping styles of professionals working in child welfare area
Yazar: BURCU GENÇ
Danışman: PROF. DR. SEMA BUZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Mesleki tutum = Vocational attitude ; Psikologlar = Psychologists ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Refah = Welfare ; Sosyal refah = Social welfare ; Çocuklar = Children ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İş güçlüğü = Job difficulty

Özet:
Bu çalışma çocuk refahı alanında çalışan meslek elemanlarının psikolojik dayanıklılıklarını ve baş etme tarzlarını ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır. Çalışma genel tarama modelinde tasarlanmış betimleyici bir araştırmadır. Araştırmanın örneklemini Ankara Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü Çocuk Hizmetleri Şube Müdürlüğü ve ilgili müdürlüğe bağlı kuruluşlardaki 108 meslek elemanı oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından hazırlanan Görüşme Formu, Başa Çıkma Stratejileri Ölçeği Kısa Formu (BÇSÖ-KF) ve Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (PDÖ) aracılığıyla toplanmıştır. 
Araştırmadan elde edilen bulgular ilgili literatür ve konuyla ilgili yapılan araştırmalar ışığında tartışılarak yorumlanmıştır. Araştırmaya katılan meslek elemanlarının %67,6'sının kadın olduğu, %74,1'inin lisans mezunu olduğu, yarısının genç yetişkinlik döneminde olduğu, %38'inin sosyal hizmet uzmanı olduğu, mesleki deneyim ve çocuk refahı alanındaki deneyim süreleri bakımından yarısının 1-5 yıl arasında deneyime sahip oldukları bulunmuştur.  Katılımcıların tamamına yakınının hizmet içi eğitime gereksinim duyduğu, eğitim alanların sayısının ise az olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. 
Meslek elemanlarının psikolojik dayanıklılıklarının orta düzeyde olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. PDÖ'den alınan toplam puan ile meslek elemanlarının sosyo-demografik ve mesleki özellikleri arasında anlamlı bir ilişki olmadığı sonucuna ulaşılmıştır (p>0,05). Meslek elemanlarının BÇSÖ-KF'ye göre güçlüklerle baş etmede en çok kullandıkları yöntemlerin problem odaklı ve duygu odaklı baş etme yöntemi olduğu bulunmuştur. Meslek elemanlarının sosyo-demografik özellikleri ve mesleki özelliklerine ilişkin değişkenler, BÇSÖ-KF'de en fazla kullanılan yedi alt boyut ile birlikte incelenmiştir. Yaş değişkeni ile DSDK ve DOK alt boyutlarında, cinsiyet değişkeni ile DOK alt boyutunda, mesleki hizmet süresi ile ASDK, PL, DOK, DSDK alt boyutlarında anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır (p<0,05). Son olarak ise BÇSÖ-KF ve PDÖ toplam puanı arasındaki ilişki ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Araştırmadan çıkan genel sonucuna göre; meslek elemanlarının eğitim ve bireysel baş etme yöntemleri ile psikolojik dayanıklılıklarını korumaya çalıştığı görülmüştür. Psikolojik dayanıklılığın inşa edilmesini sağlayacak kurumsal yöntemlerin ise oldukça az olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu araştırmaya katılan meslek elemanlarının psikolojik dayanıklılık düzeyinde duygu odaklı baş etme yönteminin daha etkili olduğu ortaya çıkmıştır.

Anahtar Sözcükler 
Baş etme, çocuk refahı, çocuk refahı çalışanları, mesleki güçlük, psikolojik dayanıklılık  rulacaktır.

Abstract:
This study was carried out to reveal the resilience and coping styles of the professionals working in the child welfare. The study is a descriptive research designed in the general survey model. The sample of the study consisted of 108 professionals working in Ankara Family, Labor and Social Work Ministry Child Services Branch Directorate and institutions affiliated to the related directorate. The data of the research were collected prepared by the researcher Interview Form, Coping Strategies Scale Short Form (CSS-SF) and Resilience Scale (RS). 
The findings of the study were discussed and interpreted in the light of the relevant literature and researches about the subject. It was found that; %67,6 of the participants were female, %74,1 of them were bachelor's degree, half of them were young adults, %38 of them were social workers, half of the them had 1 to 5 years of experience in terms of professional and child welfare experience. It was concluded that almost all of the participants needed in-service training and the number of those receiving training was not low.
The results showed that the resilience of the professionals was moderate level. It was concluded that there was no significant relationship between the total score taken from RS and the socio-demographic and professional characteristics of the professions (p>0,05). It has been found that the most frequently used methods of coping with the difficulties according to CSS-SF are problem-focused and emotion-focused coping methods.  The variables related to the socio-demographic characteristics and professional characteristics of the professions were examined together with the seven sub-dimensions most commonly used in the CSS-SF. It was concluded that there is a significant relationship between age variable with the DSDK and DOK sub-dimensions, gender variable with the DOK sub-dimensions, terms of office with ASDK, PL, DOK and DSDK sub-dimensions (p <0.05). Finally, the relationship between total score of CSS-SF and RS was investigated. According to the general result of the research; it has been observed that the professionals tries to maintain their resilience through training and individual coping methods. It has been concluded that institutional methods to build resilience are quite low. It was found that the emotion-focused coping method was more effective at the resilience level of the professionals.

Keywords
Coping, child welfare, child welfare workers, difficulty, resilience