Mevlâna İdris Zengin'in çocuk edebiyatı ürünlerinin bibliyoterapi unsurlarına göre incelenmesi
Examination of Mevlana İdris Zengin's children's literature products according to bibliotherapy elements
Yazar: ESRA IŞIK
Danışman: DOÇ. DR. HİLMİ DEMİRAL
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sınıf Eğitimi Ana Bilim Dalı / Temel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bibliyoterapi = Bibliotherapy ; Gelişim psikolojisi = Development psychology ; Okuma kültürü = Reading culture ; Zengin, Mevlana İdris = Zengin, Mevlana İdris ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature ; Çocuk kitapları = Children's books

Özet:
Amaç: Bu araştırma Mevlâna İdris Zengin'in çocuk edebiyatı ürünlerinin
bibliyoterapi unsurlarına göre incelenmesini amaçlamaktadır. Bibliyoterapi unsurlarının
belirlenebilmesi için alanyazın çalışmaları incelenerek bibliyoterapi ölçütlerinin neler
olduğu tespit edilmiştir. Tespit edilen bibliyoterapi ölçütlerinin hangi gelişim alanıyla
ilişkili olduğu 89 kişilik bir öğretmen grubunun görüşleri alınarak belirlenmiştir. Bu
doğrultuda bibliyoterapi ölçütlerinin 25'i bilişsel gelişim, 17'si sosyal gelişim ve 7'si
duygusal gelişim alanıyla ilişkili bulunmuştur. Mevlâna İdris Zengin'in çocuk edebiyatı
alanında yazdığı 58 eser, bibliyoterapi unsurları açısından incelenmiştir.
Yöntem: Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi
yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular betimsel analiz yöntemiyle analiz
edilmiştir. Eserler, araştırmacı tarafından hazırlanan Çocuk Edebiyatı Eserlerini
Bibliyoterapi Ölçütlerine Göre Değerlendirme Formu aracılığıyla incelenmiştir.
Bulgular: İncelemeler neticesinde 1041 bibliyoterapi unsuru tespit edilmiştir.
Bunların 569'u bilişsel gelişim alanıyla, 349'u sosyal gelişim alanıyla, 123'ü duygusal
gelişim alanıyla ilişkilidir. Diğer gelişim alanlarından fiziksel ve özbakım gelişimiyle
ilgili herhangi bir bulguya rastlanmamıştır. Elde edilen bulgular gelişim alanları altında
yer verilmiştir.
Sonuç ve Öneriler: Araştırma sonunda ön plana çıkan bibliyoterapi unsurlarının
üst düzey düşünme becerilerinin geliştirilmesi, yaşanan olaylara karşı farkındalığın
artırılması, okuma becerisi ve alışkanlığı kazandırarak edebiyat sevgisinin desteklenmesi
konularında olduğu görülmektedir. Bu bağlamda Mevlâna İdris Zengin'in çocuk
edebiyatı ürünlerinin bibliyoterapi çalışmalarında kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar kelimeler: Bibliyoterapi, Çocuk Edebiyatı, Okuma Kültürü, Gelişim Psikolojisi

Abstract:
Purpose: This research aims to examine Mevlana İdris Zengin's children's
literature products according to bibliotherapy elements. In order to determine the
bibliotherapy elements, the literature studies were examined and the bibliotherapy criteria
were determined. The developmental area of the identified bibliotherapy criteria was
determined by taking the opinions of a group of 89 teachers. In this respect, 25 of the
bibliotherapy criteria were associated with cognitive development, 17 with social
development, and 7 with emotional development. The 58 works written by Mevlana İdris
Zengin in the field of children's literature were examined in terms of bibliotherapy
elements.
Method: The research was carried out with the document analysis method, one of
the qualitative research methods. The obtained findings were analyzed by descriptive
analysis method. The works were examined through the Evaluation Form of Children's
Literature Works According to Bibliotherapy Criteria prepared by the researcher.
Results: As a result of the examinations, 1041 bibliotherapy elements were
identified. Of these, 569 are related to the cognitive development area, 349 are related to
the social development area, and 123 are related to the emotional development area. There
were no findings related to physical and self-care development from other developmental
areas. The findings are listed under development areas.
Conclusion and Suggestions: At the end of the research, it is seen that the
bibliotherapy elements that come to the forefront are the development of high-level
thinking skills, increasing awareness about the events, supporting the love of literature by
gaining reading skills and habits. In this context, it has been concluded that Mevlana İdris
Zengin's children's literature products can be used in bibliotherapy studies.

Keywords: Bibliotherapy, Children's Literature, Reading Culture, Developmental Psychology