Dirençli epilepsili hastalarda ketojenik diyet uygulamasının d vitamini düzeyleri üzerine etkisinin retrospektif olarak incelenmesi
A retrospecti̇ve analysis on vitamin d levels ofketogenic diet therapy in patients with intractableepilepsy
Yazar: ÖZDEMİR ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. AYCAN ÜNALP
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İzmir Dr.Behçet Uz Çocuk Hastalıkları Ve Cerrahisi Eğt. ve Arş. Hast. / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Diyet = Diet ; Diyet-ketojenik = Diet-ketogenic ; Epilepsi = Epilepsy ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency

Özet:
Giriş ve Amaç: Epilepsi; nöbetlere neden olan sürekli bir eğilim ve bunun nörobiyolojik,
bilişsel sorunlarıyla karakterize bir beyin patolojisidir. Dirençli epilepsi, nöbet türüne uygun
olarak uygulanan en az 2 antiepileptik ilacın süre ve dozaj olarak yeterince kullanmasına
karşın nöbetlere engel olunamaması olarak tanımlanır. Ketojenik diyet tedavisi 80 yıldan fazla
süredir epilepsi tedavisinde kullanılan, yüksek yağ ve düşük karbonhidrat içeren bir diyettir.
Dirençli epilepsi tanısıyla takip edilen hastalarda ketojenik diyet tedavisi son yıllarda giderek
artan sıklıkta kullanılmaktadır. Bu çalışmada amaç, ketojenik diyetin D vitamini üzerine
etkisini saptamaktır.
Gereç-Yöntem: Çalışmamıza, Pediatrik Nöroloji polikliniğinde dirençli epilepsi tanısıyla
izlenmekte olan 1 ay-18 yaş arası hastalar alınmıştır. Hastaların dosyaları retrospektif olarak
taranarak laboratuvar sonuçları, etyolojiye yönelik bilgileri ve almakta olduğu tedaviler not
edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya Ketojenik diyet alan 61 hasta, kontrol grubu olarak 68 hasta olmak
üzere toplam 129 hasta dahil edildi. Total hasta grubunun 71'i (% 55), erkek, 58'i (% 45) kız
idi. Tüm hastaların yaş ortalaması 7,03 ± 7,06 (min-max 1 ay-18 yaş) olarak saptandı.
Ketojenik diyet alan hasta grubunda ortalama yaş 6,4+4,2, almayan grupta ise 7,7+4,9 idi.
Magnezyum düzeyi ketojenik diyet alan grupta anlamlı olarak düşük saptandı(p=0,042)
Ketojenik diyet alan hastaların 35'inde(%57,4) ketojenik diyet almayan kontrol grubunun ise
25'inde (%36,8) D vitamini eksikliği(<20μg/L) saptandı. Ketojenik diyet alan grupta D
vitamini eksikliği anlamlı olarak yüksek bulundu(p=0,015). Ca, P, ALP, 25 OH D vitamini
düzeyleri arasında iki grup arasında anlamlı fark saptanmadı. Laboratuvar değerleri arasında
mevsimlere göre anlamlı fark saptanmadı. Karaciğer enzim inüksiyonu yapan ilaç kullanan
hastalarla kullanmayanlar arasında laboratuvar değerleri açısından anlamlı fark saptanmadı.
Tartışma-Sonuç: Çalışmamızda D vitamini ve magnezyum eksikliğinin ketojenik diyet
uygulanan dirençli epilepsili hastalarda daha sık görüldüğü saptanmıştır. Ketojenik diyet alan
dirençli epilepsili hastaların, D vitamini ve magnezyum eksikliği açısından daha sıkı takip
edilmesinin, ortaya çıkabilecek komplikasyonlara karşı erken tanı ve tedavi imkanı
sağlayabileceğini vurgulamak istiyoruz

Abstract:
Introduction and Aim: Epilepsy is a brain pathology characterized by a continuous tendency
to cause seizures and its neurobiological, cognitive problems. Intractable epilepsy is defined
as the inability to prevent seizures, although at least 2 antiepileptic drugs administered in
accordance with the type of seizure have been used sufficiently for time and dosage.
Ketogenic diet treatment is a diet containing high fat and low carbohydrate that has been used
in the treatment of epilepsy for more than 80 years. Ketogenic dietary therapy has been
increasingly used in patients with resistant epilepsy. The aim of this study was to determine
the effect of ketogenic diet on vitamin D.
Materials and Methods: Patients who were followed up in the Pediatric Neurology
outpatient clinic with the diagnosis of resistant epilepsy were included in the study. The files
of the patients were scanned and laboratory results, etiology information and treatments were
noted.
Results: A total of 129 patients (61 patients on ketogenic diet and 68 patients as control
group) were included in the study. Of the total patient group, 71 (55%) were male and 58
(45%) were female. The mean age of all patients was 7.03 ± 7.06 (min-max 1 month-18
years). The mean age was 6.4 + 4.2 in the ketogenic diet group and 7.7 + 4.9 in the nonketogenic
diet group. Magnesium value was significantly lower in the ketogenic diet group (p
= 0.042). Vitamin D deficiency was significantly higher in the ketogenic diet group (p =
0.015). No significant difference was found between Ca, P, ALP, 25 OH vitamin D levels
between the two groups. There was no significant difference between the laboratory values
according to the seasons. There was no significant difference in laboratory values between
patients who used liver enzyme induction drug and those who did not.
Discussion-Conclusion: In our study, vitamin D and magnesium deficiency were found to be
more common in patients with resistant epilepsy who were on ketogenic diet. We would like
to emphasize that the more frequent follow-up of vitamin D and magnesium deficiency in
patients with resistant epilepsy who take ketogenic diet may provide early diagnosis and
treatment for complications that may arise.