Suprapatellar yağ yastıkçığında ödem ve kitle etkisi bulunan olguların patellofemoral anatomik ölçümleri
Anatomic measurements of patellofemoral region in patients with edema and mass effect in suprapatellar fat pad
Yazar: SUNA ŞAHİN EDİZ
Danışman: PROF. DR. ADNAN KABAALİOĞLU
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Ağrı = Pain ; Diz = Knee ; Diz eklemi = Knee joint ; Femur = Femur ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Patella = Patella ; Patellofemoral ağrı sendromu = Patellofemoral pain syndrome

Özet:
AMAÇ: Anterior diz ağrısının etiyolojisinde birçok neden yer almaktadır.
Suprapatellar yağ yastıkçığında sinyal artışı ve kitle etkisi veya genişleme özellikleri
ile bilinen suprapatellar yağ yastıkçığının sıkışma sendromu (SP-FPIS) da bu nedenler
arasındadır. Çalışmamızda patellofemoral eklem morfolojisini Manyetik Rezonans
Görüntüleme (MRG) ölçümleri ile belirleyerek, bu anatomik özelliklerin suprapatellar
yağ yastıkçığı sıkışma sendromu ile ilişkisini değerlendirmeyi amaçladık.
GEREÇ VE YÖNTEM: Bu çalışmaya Mart 2015-Haziran 2019 tarihleri arasında
İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi Radyoloji
Kliniği'nde anterior diz ağrısı nedeniyle MRG yapılan hastalar prospektif olarak dahil
edildi. Çalışmaya alınan tüm hastalar MRG ile SP-FPIS varlığı açısından
değerlendirildi. 34 adet suprapatellar yağ yastıkçığı sıkışma sendromu saptanan olgu
çalışmaya dâhil edildi. 34 gönüllü ise kontrol grubu olarak belirlendi. Çalışma ve
kontrol gruplarında, diz MR görüntüleri üzerinden suprapatellar yağ yastıkçığının
oblik, anteroposterior ve kraniokaudal uzunlukları ile patellofemoral morfoloji
varyasyonlarını gösteren birçok ölçüm yapılarak her iki grup sonuçları karşılaştırıldı.
Ölçümler sagittal planda Fast Spin Echo (FSE) tekniği ile T1 ağırlıklı, sagittal planda
FSE tekniği ile yağ baskılı T2 ağırlıklı, koronal planda FSE tekniği ile yağ baskılı
proton dansite ağırlıklı, aksiyel planda FSE tekniği ile yağ baskılı T2 ağırlıklı sekanslar
kullanılarak değerlendirildi. Verilerin analizinde istatistikî yöntem olarak; tanımlayıcı analizlerinde (frekans
dağılımları, ortalama, standart sapma, grafik gösterimler), Kolmogorov-Smirnov
normallik dağılımı uygulandı. Veriler normal dağılıma uygun bulunduğu için
karşılaştırmalı analizde Student t testi ve ki-kare testi kullanıldı. Sonuçlar %95'lik
güven aralığında, p<0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirildi.
BULGULAR: Bu çalışmaya toplam 34 hasta (15 kadın, 19 erkek) ve 34 kişilik kontrol
grubu (22 kadın, 12 erkek) dâhil edildi. Hastaların ve kontrol gurubunun yaş ortalamaları
sırasıyla 45,62±10,87 (25-62) ve 41.47±11.98 (18-65) yıl idi. PL, PT, TT, PC, TT/PC,
TC, TC/PC, MF, PHY, PHY/PC, MT, LTI, CC, AP ve OBL ölçümlerinde SP-FPIS
saptanan olgularda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptandı. 
PL/PT, LF, MF/LF, PA, TD, LT, MT/LT ve SA ölçümlerinde her iki grup arasında
istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı.

SONUÇ: Bizim çalışmamızda elde edilen bulgular göstermiştir ki; P-FPIS etyolojisinde
anatomik değerlendirmeler, mevcut teorilerin geliştirilmesine ve tedavi yöntemlerinin
güncellenmesine ışık tutabilecektir.

Abstract:
OBJECTIVE: There are many reasons of anterior knee pain. Suprapatellar fat pad
impingement syndrome (SP-FPIS) is one of the reasons and is described with signal
increase, mass effect or expansion features of suprapatellar fat pad. In this study, we
aimed to evaluate the relationship between these anatomical features and suprapatellar
fat pad impingement syndrome by determining the patellofemoral joint morphology
with the help of trochlear anatomic measurements performed with magnetic resonance
imaging (MRI).
METHODS: Patients who underwent MRI due to anterior knee pain were included in
this study prospectively between March 2015 and June 2019 in İstanbul Medeniyet
University Göztepe Training and Research Hospital Radiology Clinic. All patients
included in the study were evaluated for the presence of SP-FPIS by MRI. 34 cases
with SP-FPIS were included in the study. 34 volunteers were determined as a control
group. Oblique, anteroposterior and craniocaudal lengths of the suprapatellar fat pad
and many measurements showing patellofemoral morphology variations were made in
the study and control groups. Sagittal T1-weighted turbo spin-echo(TSE) and protondensity-weighted fat saturated TSE sequences were used for patellofemoral measurements. The results of the two groups were compared.
As a statistical method in the analysis of data; Kolmogorov-Smirnov normality test
was applied for descriptive analysis (frequency distributions, mean, standard
deviation, graphical representations). As the data were found to be suitable for normal
distribution, Student's t test and chi-square test were used in comparative analysis. The
results were evaluated at 95% confidence interval and p <0.05 significance level.
RESULTS: A total of 34 patients (15 female, 19 male) and 34 control groups (22
female, 12 male) were included in this study. The mean age of the patients and control
group were 45.62 ± 10.87 (25-62) and 41.47±11.98 (18-65) years, respectively. There
was a statistically significant difference between the control group and the patients
with SP-FPIS in the measurements of PL, PT, TT, PC, TT / PC, TC, TC / PC, MF,
PHY, PC, MT, LTI, CC, AP and OBL. There was no statistically significant difference 
between the two groups in the measurements of PL / PT, LF, MF / LF, PA, TD, LT,
MT / LT and SA.

CONCLUSION: The findings of our study showed that anatomical evaluations in the
etiology of SP-FPIS could help to develop current theories and update treatment
modalities.