Afgan uyrukluların yaşadığı sorunlar ve sosyal hizmet gereksinimlerinin incelenmesi: Kocaeli örneği
Examination of the problems and social services requirements of Afghan nationals: Sample of Kocaeli
Yazar: MEHMET TEPE
Danışman: DOÇ. DR. HASAN HÜSEYİN TAYLAN
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Afganlılar = Afghans ; Geçici hukuki korumalar = Temporary legal protection ; Göçmenler = Emigrants ; Kocaeli = Kocaeli ; Mülteciler = Refugees ; Sosyal hizmetler = Social services ; Uluslararası göç = International migration ; Uluslararası koruma hukuku = International protection law

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Kocaeli'de yaşayan Afgan göçmenlerin sorunlarını saptamak, sosyal hizmet gereksinimlerini incelemek ve bu sorunlara yönelik çözüm önerileri sunmaktır.  Bu kapsamda Kocaeli'de bulunan Afgan göçmenlerin göç sürecinde yaşadığı problemler ile Türkiye'de yaşadığı temel insani haklara erişimlerine dair sorunlar incelenmiştir.
Araştırmanın amacı doğrultusunda Kocaeli'de yaşayan 6 Afgan göçmen ile yarı yapılandırılmış, göç alanında hizmet veren 5 kamu ve 6 STK görevlisi ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Afgan göçmenlere kartopu örneklem tekniği, kamu ve STK görevlilerine amaçlı örneklem tekniği kullanılarak ulaşılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kapsamında elde edilen veriler temalara ayrılmış ve betimleyici analiz yapılmıştır. 
Bu araştırma bulgularına göre, Afgan göçmenler savaş, işkence, zülüm, kötü muamele gibi nedenlerden dolayı göç etmiş, göç sürecinde şiddet, ölüm, gasp, ailesinden ayrı düşme gibi durumlarla karşılaşmışlardır. Bu durumlarla karşılaşan Afgan göçmenlerin psikolojik sorunlar yaşadığı görülmüştür. Afgan göçmenlerin Türkiye'de; kimlik kaydı, eğitim, sağlık, beslenme, barınma, ekonomik, adli ve güvenlik konularında da sorunlar yaşadığı, yasal hakları ve yararlanabilecekleri hizmetler konusunda yeterince bilgi sahibi olmadıkları anlaşılmıştır. Afgan göçmenlerin yaşadığı diğer sorunlar ise çocuk işçiliği, rafakatsiz çocuk, çalışma izni alamama, kaçak olarak çalışma, düşük ücretle çalıştırılma, uzun süren çalışma saatleri ve hak kayıpları şeklindedir. Afgan göçmenlerin sınır dışı edilme korkularının olduğu ve tercüman eksikliği nedeniyle hizmetlere başvuramadıkları görülmüştür. Afgan göçmenlerin destek ağları akrabaları, komşuları ve sivil toplum kuruluşlarından oluşmaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Afgan göçmen, şartlı mülteci, uluslararası koruma, sosyal hizmet gereksinimi

Abstract:
The aim of this research is to determine the problems of Afghan immigrants living in Kocaeli, to examine their social service needs and to offer solutions for these problems. In this context, the problems experienced by Afghan immigrants in Kocaeli during the migration process and their access to basic human rights in Turkey were examined.
For the purpose of the research, in-depth interviews were conducted with 6 Afghan immigrants living in Kocaeli, 5 civil servent and 6 NGO staff serving in the field of migration. Afghan immigrants were reached using the snowball sampling technique, and çivil servent and NGO staff using the purposive sampling technique. In the study, the data obtained within the scope of qualitative research method was divided into themes and descriptive analysis was performed. 
According to these research findings, Afghan immigrants emigrated for reasons such as war, torture, persecution, ill-treatment, and faced situations such as violence, death, extortion, and separation from their families during the migration process. It has been observed that Afghan immigrants who encounter these situations have psychological problems. Afghan immigrants in Turkey; It has been understood that they have problems in identity registration, education, health, nutrition, housing, economic, judicial and security issues, and they do not have enough information about their legal rights and services they can benefit from. Other problems experienced by Afghan migrants are child labour, unaccompanied children, inability to obtain a work permit, working illegally, working on low wages, long working hours and loss of rights. It has been observed that Afghan immigrants have fear of deportation and cannot apply to services due to lack of interpreters. Support networks for Afghan migrants consist of relatives, neighbors and non-governmental organizations.

Keywords: Afghan asylum seekers, conditional refugee, international protection, social service requirement.