Tip 2 diyabet hastalarının kardiyovasküler hastalık riskleri ve risk faktörleri bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluati̇ng the ri̇sks of getti̇ng the cardi̇ovascular di̇seases of pati̇ents suffer from TYPE 2 di̇abetes and thei̇r consci̇ousness level about these ri̇sks
Yazar: ŞULE BAŞ
Danışman: PROF. DR. HASAN ÇETİN EKERBİÇER
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine ; Kardiyoloji = Cardiology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Risk faktörleri = Risk factors ; Ölçekler = Scales

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Diyabet tanısına sahip kişilerde kardiyovasküler hastalık riskleri ve buna bağlı mortalite yüzdeleri oldukça fazladır. Çalışmamızın amacı; diyabet hastalarının kardiyovasküler hastalık risklerini ve risk faktörleri ile ilgili bilgi düzeylerini ölçmektir.
GEREÇ VE YÖNTEM: Tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte olan bu araştırma T.C. Sağlık Bakanlığı Sakarya Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi, iç hastalıkları kliniği, diyabet polikliniğinde, 01.11.2019-30.04.2020 tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmaya diyabet polikliniğine müracaat eden, tip 2 diyabet tanısı konmuş, çalışmaya katılmayı kabul eden ve 18 yaşından büyük hastalar dâhil edilmiştir. Çalışmaya katılan kişilere kişisel bilgi formu ve Kardiyovasküler Hastalıklar Risk Faktörleri Bilgi Düzeyi (KARRİF-BD) Ölçeği uygulandı. Veriler IBM SPSS Statistics 23 programına yüklenerek istatistiksel olarak değerlendirildi.
BULGULAR: Araştırmaya dahil olan 187 katılımcının yaş ortalaması 58,18±10,27 iken bunların %54,5'i kadın, %45,5'i erkekti. Katılımcıların 10 yıllık kardiyovasküler risk ortalaması 15,41±7,13 olarak bulundu. Ayrıca hastaların kardiyovasküler hastalıklar risk faktörleri bilgi düzey ölçek ortalaması 22,14±2,91'dir. Sadece hane yapısının kardiyovasküler hastalıklar bilgi düzeyi üzerine etkisi olduğu tespit edildi, geniş ailede yaşayan bireyler KARRIF-BD ölçek puanlarının daha yüksek olduğu görüldü. Framingham skorunun erkek cinsiyet, ileri yaş, sigara kullanımı, diyabet hastalık süresi, ailede kalp hastalığı olması ve diyabet tedavisinde insülin kullanılması ile pozitif korelasyon olduğu görüldü. Bilgi düzeyi ile risk skoru arasında bir ilişki saptanmadı.  
SONUÇ: Katılımcıların kardiyovasküler risk faktörleri bilgi düzeylerinin orta düzeyde olduğu söylenebilir. Diyabet hastalarının kardiyovasküler hastalık riskleri açısından yakın gözlem yapılması ve bu bireylerin eğitimlerinde bu konunun öneminin vurgulanması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler; Kardiyovasküler Hastalık, Diyabet, Framingham, KARRIF-BD
, bilgi düzeyi

Abstract:
Introduction and objective: The risks of cardiovascular disease and accordingly death rate are quite high in diabetic patients. The study's object is to evaluate the knowledge level of the patients about the risks of cardiovascular disease and other risk factors of diabetes.
Materials and methods: This descriptive and cross-sectional research is studied in T.C Ministry of Health Sakarya University, Training and Research Hospital, internal diseases clinical, diabete polyclinic between the dates 01.11.2019 – 30.04.2020. This study includes patients who applied to the diabete polyclinic, was diagnosed with type-II diabete, accepted to be participate in the study and are older than eighteen years. Personal information form and cardiovascular disease risk factors knowledge level (CARRF-KL) scale are applied to the participant patients. The datas are transferred to IBM SPSS Statistics 23 programme, then statically evaluated.
Results: While the age average of 187 participants is 58.18 +- 10.27, participants are 54.5% female and 45,5% male. The ten-year cardiovascular risk mean of the participant is determined as 15.41+-7.13. Furthermore, the mean of CARRF-KL scale of patients is 22.14+-2.91. It is determined that only the family structure affects the knowledge level of cardiovascular diseases. It is also recorded that CARRF-KL scales of the members of cohabitant extended families are high rated. It is determined that Framingham score has positive correlation with gender (male), eld, smoking, period of diabete disease, cardiovascular disease in family and utilization of insulin in diabete treatment. Relation between knowledge level and risk score is not detected. 
Conclusion: CARRF-KL of participants can be expressed as medium level. It is required to closely watch the diabete patients in terms of cardiovascular disease risks and to inform the patients about cardiovascular disease risk factors during training of the patients.
Key Words; CARRF-KL, Framingham score, diabetes, Cardiovascular Disease, Knowledge level