Koruyucu ve önleyici sosyal hizmet perspektifinden dijital bağımlılıkta ailenin farkındalığının belirlenmesi Uşak ili örneği
Determining the awareness of the family in digital addiction from the  perspective of protective and preventive social work the example of Uşak province
Yazar: NUR BANU ŞEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA KAHRAMAN GÜLOĞLU
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Aile = Family ; Aile işlevleri = Family functions ; Bağımlılık = Dependency ; Farkındalık = Awareness ; Koruyucu aile hizmeti = Foster care service ; Koruyucu önlemler = Protective measures ; Sayısal bağımlılık = Digital addiction ; Sosyal hizmetler = Social services ; Uşak = Uşak

Özet:
Bu çalışma dijital çağdaki ilkokula giden çocuğu olan ailelerin, çocuklarının karşılaşabileceği dijital bağımlılık riskine ilişkin farkındalıklarını keşfetmek amacıyla ortaya konulmuştur. Günümüz şartlarını ele aldığımızda pandemi sürecindeki eğitim ortamlarının da online ortamlarda devam etmiş olması dijital dünyanın kullanımını arttırmaktadır. Aile tüm bireyler pandemi etkisiyle mecbur kaldıkları için kontrol ve denetimden uzak şekilde ekrana maruz kalmaktadır. Güncel şartlar değerlendirildiğinde ise çocuklar zincirin en zayıf halkasını oluşturmaktadır. Dijital dünyayı fazla kullanmanın getirisi olarak da dijital bağımlılık riski göze çarpmaktadır. Konjonktürle meseleye bakarsak artık dijital aletler insanlığın devamlı gereksinim duyduğu bir araç haline gelmektedir. Bu durum ise dijital bağımlılık riskini beraberinde getirmektedir. Sosyal hizmet, bireyin çevresiyle etkileşimde olduğu noktalara müdahaleler geçekleştirmektedir. Bunu ise ya sosyal problemler oluştuktan sonra ya da sosyal problem oluşmadan önce planlı şekilde yapmaktadır. Bunun adına ise literatürde planlı müdahale yöntemi denmektedir. Sosyal hizmet disiplinini sosyal sorunlara yaklaşımına ilişkin iki şekilde ele alabiliriz. Bunlardan birincisini koruyucu önleyici sosyal hizmet olarak nitelendirirken ikicisini ise problem çözmeye dayalı sosyal hizmet olarak nitelendirebiliriz. Fakat sosyal hizmet disiplini alan yazında ve uygulamada daha çok problem çözme yaklaşımıyla var olmuştur. Bu durum sosyal hizmetin tek yöntemli bir disiplin olduğunu göstermemektedir. Aynı zamanda toplum içerisinde bireylere yönelik oluşması ön görülen sosyal risklere karşı bireyleri, aileleri ve toplumu koruma ve oluşacak sosyal sorunların önüne geçmek amacıyla yürütülen bir tarafı da bulunmaktadır. Problem çözme odaklı yaklaşım tek başına toplumun psikososyal iyilik halini yükseltmek için yetersizdir. Sosyal hizmet disiplini uygulama noktasında iki koldan yürütülürse, toplumun refah ve felah düzeyini yükseltmek açısından daha işlevsel olması ön görülmektedir. Sosyal hizmet disiplinin koruyucu ve önleyici çalışma alanlarından birini de bağımlılık oluşturmaktadır. Bunu bağımlılık modeli adı altında bağımlı bireyler ve aileleriyle uygulamada çalışmalar yaparak gerçekleştirmektedir. Bu bağlamda bu çalışma alanda var olan eksikliğe ve günümüzde hızla büyüyen probleme dikkat çekebilmek adına ele alınmıştır. Bu araştırmada, koruyucu önleyici sosyal hizmet perspektifinden dijital bağımlılıkta ailenin farkındalığının belirlenmesi keşfedilmeye çalışılmıştır. Bu noktada nitel araştırma yöntemleri kullanılmıştır, 14 gönüllü katılımcı ile mülakatlar gerçekleştirilmiş ve nitel bulgulara erişilmiştir. Nitel bulgular betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Koruyucu ve önleyici sosyal hizmet perspektifinden dijital bağımlılıkta ailelerin farkındalıklarının belirlenmesi; ailelerin dijital dünyanın risklerine yönelik farkındalıkları, ailelerin dijital dünyanın faydalarına ilişkin farkındalıkları, dijital dünyanın kullanımına ilişkin ebeveynlerin çocuklarının olumlu ya da olumsuz örnek alabilecek davranışları, çocuklarının dijital dünyayı kullanımına ilişkin ebeveynlerin denetim ve kontrol yolları, ebeveynlerin dijital farkındalıkları, dijital dünyanın kullanımına ilişkin ebeveynlerin yaşadıkları bilgi eksiklikleri, dijital farkındalık konusunda sosyal hizmet biliminin çalışmalarına ilişkin ebeveynlerin bilgi düzeyleri başlıkları altında değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda ailelerin dijital süreçlere ilişkin farkındalıklarının düşük olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
This study was conducted in order to explore the awareness of families with children attending primary school in the digital age about the risk of digital addiction that their children may face. Considering today's conditions, the fact that educational environments in the pandemic process have also continued in online environments increases the use of the digital world. Family All individuals are exposed to the screen away from control and supervision because they are forced to under the influence of the pandemic. Considering the current conditions, children are the weakest link in the chain. As a result of overusing the digital world, the risk of digital addiction also stands out. If we look at the issue with the conjuncture, now digital tools are becoming a tool that humanity constantly needs. This situation brings with it the risk of digital addiction. Social work involves interventions at the points where an individual interacts with his environment. It does this in a planned way either after the social problems have occurred or before the social problems have occurred. For this purpose, the planned intervention method is called in the literature. We can consider the discipline of social work in two ways regarding its approach to social problems. We can characterize the first of them as preventive preventive social work, and the second as problem-solving-based social work. But the discipline of social work existed mainly in the field of problem solving in the summer and in practice. This situation does not indicate that social work is a single-method discipline. At the same time, there is also a side that is carried out in order to protect individuals, families and society against the social risks that are expected to occur for individuals in society and to prevent social problems that will occur. The problem-solving-oriented approach alone is insufficient to raise the psychosocial well-being of society. If the discipline of social work is carried out in two branches at the point of application, it is expected that society will be more functional in terms of raising the level of well-being and well-being. Addiction is also one of the protective and preventive areas of social work discipline. It does this by conducting practical studies with dependent individuals and their families under the name of addiction model. In this context, this study has been discussed in order to draw attention to the existing deficiency in the field and the rapidly growing problem today. In this study, it was aimed to explore the determination of family awareness in digital addiction from the perspective of preventive preventive social work. At this point, qualitative research methods were used, interviews were conducted with 14 volunteer participants, and qualitative findings were accessed. The qualitative findings were analyzed by descriptive analysis method. Determining the awareness of families in digital addiction from the perspective of preventive and preventive social work; awareness of the risks of the digital world, families, families awareness regarding the benefits of the digital world, the digital world is on the use of positive or negative behaviors that can take a sample from parents to children, children to their parents on the use of supervision and control paths of the digital world, parents digital awareness regarding the use of the digital world, parents deficiencies in their knowledge, awareness of the Social Sciences in relation to digital studies about the level of knowledge of parents are considered under the headings. As a result of the study, it was observed that families have a low awareness of digital processes.