Türkiye'de parti içi demokrasi seviyesinin indeksler yoluyla incelenmesi: İyi Parti örneği
Examining the level of in-party democracy in Turkey through indexs: Good Party example
Yazar: HÜSEYİN CANBOLAT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ KAYA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Demokrasi = Democracy ; Parti içi demokrasi = Intraparty democracy ; Siyasal katılma = Political participation ; Siyasi partiler = Political parties ; Siyasi temsil = Political representation ; İYİ Parti = İYİ Party

Özet:
Bir demokrasinin vatandaşları temsil etme kapasitesine sahip ve kamu yararı için politikalar üreten güçlü ve sürdürülebilir siyasi partilere ihtiyacı vardır. Bu ideali gerçekleştirmek için öncelikle partilerin de içsel olarak demokratik gereklilikleri sağlamaları gerekir. Parti içi demokrasi; katılım, temsil açısından parti üyelerini parti içi müzakere ve karar alma mekanizmalarına dahil etmek için çok çeşitli yöntemleri içeren sürecin adıdır. Realist açıdan bakılırsa, parti içi demokrasinin her derde deva olduğu söylenememekle birlikte, parti içi demokrasi ideali, genel olarak demokrasinin istikrarına ve meşruiyetine katkıda bulunması ve sıradan vatandaşları da bu sürece dahil etmeye teşvik etme konusundaki potansiyeli nedeniyle son yıllarda daha da bir önem kazanmıştır.

Bu tezin amacı, 2017 yılında Milliyetçi Hareket Partisi'ndeki bir grup milletvekilinin Meral Akşener liderliğinde bir araya gelerek kurdukları İyi Parti'yi parti içi demokrasi açısından incelemektir. İyi Parti'nin seçilmesinin nedenleri arasında yeni bir parti olması ve parti içi demokrasi açısından partiyle alakalı henüz ayrıntılı bir değerlendirme yapılmamış olmasıdır. Çalışmada, 2013 yılında Prof. Dr. Thomas Poguntke ve  Mannheim Üniversitesi Öğretim Üyeleri Benjamin Von dem Berge, Peter Obert, Diana Tipei tarafından hazırlanan ve üye hakları, organizasyonel yapı ve karar alma mekanizmaları ana başlıkları altında yüz sorudan oluşan Parti İçi Demokrasi İndeksi (MODEL 1) ve 2017 yılında Prof. Dr. Gideon Rahat ve Dr. Assaf Shapira tarafından hazırlanan ve katılım, temsil, rekabet, duyarlılık ve şeffaflık ana başlıkları altında on dört sorudan oluşan Parti İçi Demokrasi İndeksi (MODEL 2) bütünleşik bir ölçüm modeli şeklinde İyi Parti örneğinde uygulanacak olup, parti içi demokrasi bağlamında İyi Parti'nin güçlü ve zayıf yönleri analiz edilecektir.

Abstract:
A democracy demands strong and sustainable political parties that have the capacity to represent citizens and produce policies for the public good. In order to realize this ideal, first of all, parties must internally meet the democratic requirements. Intra-party democracy refers  wide range of methods aiming at including party members in intra-party deliberation and decision making process. From a realist perspective, while intra-party democracy cannot be said to be a panacea, the ideal of intra-party democracy has gained more importance in recent years due to its potential to contribute to the stability and legitimacy of democracy in general and to encourage ordinary citizens to be involved in this democractic process.

The aim of this thesis will be to examine the IYI Party in terms of intra-party democracy, which a group of deputies from the Nationalist Movement Party (MHP) came together under the leadership of Meral AKSENER in 2017. Among the reasons for choosing the IYI Party are that it is a new party and there has not been a detailed analysis of the party in terms of intra-party democracy. In the study, The Intra-Party Democracy Index (Model 1) prepared by Prof.Thomas Poguntke and Benjamin Von dem Berge, Peter Obert, Diana Tipei who are faculty members of Mannheim University in 2013; which consists of three main topic; member rights, organizational structure, decision-making mechanisms with one-hundred questions and The Intra-Party Democracy Index (Model 2) prepared by Prof. Gideon Rahat and Dr.Assaf Shapira in 2017; which consists of five main-topic; participation, representation, competition, responsiveness and transparency will be applied as an integrated measurement model in IYI Party. Besides, IYI Party's strengths and weaknesses with regards to intra-party democracy will be analyzed.