Bazı baharatların farklı ekstraktlarının antioksidan özelliklerinin belirlenmesi
Determination of antioxidant properties of various extracts of some spices
Yazar: HATİCE AYDIN
Danışman: DOÇ. DR. YEŞİM YEŞİLOĞLU
Trakya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada, zencefil (Zingiber officinale) ve zerdeçal (Curcuma longa)baharatlarının antioksidan aktiviteleri çeşitli metodlarla incelenmiştir. Bu amaçla kurubaharatlar öğütüldükten sonra etanol ve metanol çözücüleri kullanılarakekstraksiyonları yapıldı. Her bir ekstraktın Folin-Ciocalteu ayıracı ile toplam fenolikmadde içeriği, DPPH serbest radikali giderme aktivitesi, ferrik tiyosiyanat (FTC)metodu ile toplam antioksidan aktivitesi, H2O2 giderme aktivitesi, metal iyonlarınışelatlama kapasitesi, süperoksit radikali giderme aktivitesi, toplam flavonoid içeriğitayini, indirgeme kapasitesi ve ABTS radikali giderme aktivitesi tayin edilmiştir. Eldeedilen sonuçlar ?-tokoferol, askorbik asit, trolox, BHT ve BHA standart maddeleriylekıyaslanarak değerlendirilmiştir.Etanol ve metanol çözücüleriyle gerçekleştirilen ekstraksiyonlar sonucunda;her iki baharatın da ekstrakte edilebilen madde miktarları 41.88-52.03 mg/g arasındakurutulmuş ekstrakt bulundu. En yüksek ekstraksiyon verimleri etanol ekstraktlarındagözlendi.Toplam fenolik madde tayini sonucunda, ekstraktların toplam fenolik maddemiktarlarının gallik asit eşdeğeri olarak 400.2±10.1-551.1±12.5 mg/g aralığında,pirokateşol eşdeğeri olarak 364.3±4.6-502.6±11.3 mg/g aralığında değiştiği belirlendi.En yüksek miktarlar zerdeçal ekstraktlarında tayin edildi.Serbest radikal giderme aktivitesinden elde edilen verilere göre; zencefilinetanol ekstraktı ile zerdeçalın etanol ekstraktlarının standart maddelerlekarşılaştırılabilir düzeyde DPPH giderme aktivitesi gösterdiği belirlendi.Baharat ekstraktlarının toplam antioksidan aktivitesi; linoleik asitemülsiyonunda değerlendirildi. Elde edilen sonuçlara göre zencefil-etanol, zencefilmetanol,zerdeçal-etanol, zerdeçal-metanol 150 ?g/mL konsantrasyonunda olanekstraktlar etkili ve yüksek oranlarda antioksidan aktivite gösterdiler.H2O2 giderme aktivitesi denemesinde; ekstraktların 50-250 ?g/mLkonsantrasyonlarında aktiviteleri tayin edildi. En yüksek H2O2 giderme aktivitesizencefil-etanol ekstraktında belirlendi.Metal şelatlama aktivitesi tayininde; Fe2+ çözeltisi kullanıldı, sonuçlar EDTAçözeltisi ile kıyaslandı. Zencefil ekstraktları, zerdeçal ekstraktlarına göre daha yüksekmetal şelatlama aktivitesi gösterdi.Süperoksit radikali giderme aktivitesinde; PMS/NADH/O2 sisteminde O2?-radikali oluşturuldu ve ekstraktların bu radikali giderebilme kapasiteleri incelendi.Çalışılan ekstraktların hepsinde aktivite gözlendi.Toplam flavonoid içeriğinin tayini; toplam fenolik madde tayini gibi belirlendi.50-250 ?g/mL konsantrasyonu arasında bulunan değerler gallik asit ve pirokateşoleşdeğeri olarak hesaplandı. Ekstraktların toplam flavonoid içeriklerinin gallik asiteşdeğeri olarak; 318.9±4.7-360.9±5.8 mg/g aralığında, pirokateşol eşdeğeri olarak;268.2±3.1-303.2±4.1 mg/g aralığında değiştiği belirlendi. En yüksek miktarlarzerdeçal ekstraktlarında tayin edildi.İndirgeme kapasitesi tayininde; her bir baharat ekstraktının aktivitesistandartlarla kıyaslandığında standartlardan daha düşük aktiviteye sahip olduğugözlendi. İndirgeme kapasitesi yetenekleri zerdeçal>zencefil şeklinde sıralamagösterdi.ABTS radikali giderme aktivitesi tayininde; zerdeçal, zencefilden daha yüksekoranda radikal giderme etkisi gösterdi.

Abstract:
This study, the antioxidant activities of ginger (Zingiber officinale) andturmeric (Curcuma longa) spices were investigated by using different methods. Forthis purpose, after the dry spices were ground to fine powder, their extractions weredone by ethanol and methanol as solvent. The antioxidant activities of all extractswere assayed with the various methods including total phenolic compound contents byFolin-Ciocalteu reagent (FCR), DPPH free radical scavenging activity, totalantioxidant activity by using ferric thiocyanate (FTC) method, H2O2 free radicalscavenging activity, metal chelating capacity, superoxide anion scavenging activity,total flavonoid compound contents, reducing power and ABTS radical scavengingactivity assay. The obtained results were compared by using ?-tocopherol, ascorbicacid, trolox, BHT and BHA as standard.The extractable compound of all studied spices; were found in the range of41.88-52.03 mg/g dried extract at the and of the extractions carried out by ethanol andmethanol as solvent. The best extraction yield was observed in ethanol extracts.In the total phenolic compound assay; total phenolic compound amounts ofextracts were determined to be 400.2±10.1-551.1±12.5 mg/g as gallic acid equivalent;364.3±4.6-502.6±11.3 mg/g as pyrocatechol equivalent. The highest amounts werefound in the turmeric extracts.According to obtained results from the assay of free radical scavengingactivity; the ethanol extract of turmeric and ginger showed DPPH scavenging activity,which is comparable with standard compounds.Total antioxidant activities of spice extracts; were assayed by using linoleicacid emulsion. According to obtained results; all of extracts exhibited effective andhigh antioxidant activity except of ethanol and methanol of ginger and turmeric at 150?g/mL concentration.In the H2O2 scavenging activity assay; the scavenging activities of extractsdetermined at concentrations of 50-250 ?g/mL. The high H2O2 scavenging effectswere observed the ethanol extract of ginger.Metal chelating effect of samples; were carried out by using Fe2+ solution, andthe results were compared with EDTA. Ginger extracts showed the higher chelatingactivity Fe2+ ions than the turmeric extracts.For measurement of superoxide anion scavenging activity; O2?- radical wasgenerated by PMS/NADH/O2 system, and the abilities of all extracts to scavenge O2?-activity were determined. It was observed the activity only in the ethanol and methanolextracts.Determination of total flavonoid contents; were determined as total phenolicdetermination. 50-250 ?g/mL concentrations of extracts were determined as gallic acidequivalent and pyrocatechol equivalent. In the total flavonoid compound assay, totalflavonoid compound amounts of extracts were determined to be 318.9±4.7-360.9±5.8mg/g as gallic acid equivalent; 268.2±3.1-303.2±4.1 mg/g as pyrocatechol equivalent.The highest amounts were found in the turmeric extracts.When the reductive capabilities of each one spice samples; were compared toreference compounds, it was observed they haven?t high activities. The reducingcapacity of all extracts followed the order: turmeric>ginger.ABTS radical scavenging activity assay; according to obtained results, turmericextracts showed the higher radical cation than the ginger extracts.