Elazığ folklorunda eski Türk inanışlarının izleri
The clues of old Turkish beliefs in Elazığ folklore
Yazar: BURCU SERTKAYA
Danışman: PROF. DR. ESMA ŞİMŞEK
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Elazığ = Elazığ ; Eski Türk inançları = Old Turkish beliefs ; Folklor = Folklore ; Gelenekler = Traditions ; Görenekler = Customs

Özet:
İnsanoğlu, tarih sahnesine çıktığı günden itibaren fıtratı gereği bir şeylere inanma ihtiyacı duymuş ve bu inançlara sıkı sıkıya bağlanmıştır. Tarih boyunca her dönemde güncelliğini koruyan bu inançlar, kişilerin her alanda başvurduğu bir kılavuz niteliği taşımış ve her alanda kişiye yol göstermiştir. Bu bağlamda düşünüldüğünde, insanı insan yapan temel özelliklerden birinin de inançlar olduğunu söylememiz mümkündür. Zaman zaman çaresizlik içinde kalan insanoğlu, bir takım inançlardan yararlanarak bu çaresizliğini ortadan kaldırmaya çalışmıştır. Çaresizliği gidermeye çalışan inançlar da bu vesile ile insan hayatına girmiş ve insan davranışlarına her dönemde yön vermiştir.İnsan hayatı içerisinde bu kadar önemli yer tutan inançlar, öylesine etkilidir ki adeta günlük hayatın vazgeçilmez birer parçası halindedir. Bu denli tesiri güçlü olan Eski Türk inanışları, Türk gelenek, görenek ve yaşam tarzına da derinlemesine nüfuz etmiş ve günümüze kadar gelmiştir. Bu bağlamda Elazığ ve çevresinde görülen gelenek ve göreneklerin eski Türk inanışlarının izlerini taşıdığını söylebiliriz.Çalışmamızın amacı; günlük hayatta karşılaştığımız ve hayatımızın en önemli geçiş dönemlerinde uyguladığımız pratiklerin eski Türk inanışlarıyla olan benzerliklerini tespit etmek ve bu geleneklerdeki eski Türk inanışlarının izlerini aramaktır. Çalışmamız sonucunda elde ettiğimiz bulgular, bize günümüz gelenek ve göreneklerinde uygulanan pratiklerin eski Türk inanışlarının birer devamı niteliğinde olduğunu göstermiştir.Anahtar Kelimeler: Eski Türk inancı, gelenek ve görenek, Elazığ folkloru, inanış.

Abstract:
Mankind have needed to believe in something and have closely linked to this beliefs since the beginning of history. Throught history in each period, these beliefs that have always kept actuality have had the characteristic of a guide to which people have consulted in each areas, and also have guided the humanbeings in each area Humanbeings that have remained in a desperate from time to time, have eliminated helplessness by taking the advantage of same beliefs. The belief that work to resolve the despair has entered into humanlife in this way and has given direction to the behaviours of human being.The beliefs that are so important in human life are so effective that they are an indispensible part of daily life. Ancient Turkish beliefs whose influence is so strong have deeply penetrated to Turkish traditions, customs and lifestyle have come up to the present day. In this contex, we can say that, the customs and traditions around Elazığ bear traces of the ancient Turkish beliefs.The aim of our study is to identify similarities of practises, which we encounter in daily life and apply to the most important periods of ancient Turkish beliefs in present day beliefs.The finding that we have achieved as a result of our study have shows that, the practices that are applied in present customs and traditions are the continuation of the old Turkish beliefsKey words: Ancient Turkish beliefs, tradition and custom, Elazığ, beliefs.