Fazla kilolu ve obez kadınlarda alt üriner sistem semptomları, vücut farkındalığı, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between lower urinary tract symptoms, body awareness, physical activity and quality of life in overweight and obese women
Yazar: EMEL MUTLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜMEYRA KİLOATAR
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
TÜRKÇE ÖZET 

Amaç: Bu çalışmanın temel amacı, fazla kilolu ve obez kadınlarda alt üriner sistem semptomları (AÜSS), vücut farkındalığı, fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi araştırmaktı. Ayrıca, çalışmamıza normal kilolu kadınları da dahil ederek, kilonun bu faktörler üzerindeki etkisini karşılaştırmayı hedefledik. 

Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Evliya Çelebi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde gerçekleştirildi. Çalışmaya, 18 yaş üstü ve menopoza girmemiş 238 kadın katılımcı dahil edildi. Değerlendirme sürecinde öncelikle katılımcıların demografik ve klinik verileri toplandı. Alt üriner sistem semptomlarının değerlendirilmesinde Çekirdek Alt Üriner Sistem Semptom Skoru (CLSS) ve Aşırı Aktif Mesane Anketi (AAM-V8) kullanıldı. Katılımcıların fiziksel aktivite düzeyleri Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi - Kısa Formu (UFAA), vücut farkındalıkları Vücut Farkındalık Anketi (VFA) ve yaşam kaliteleri Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği - Kısa Formu ile değerlendirildi. 

Bulgular: Çalışmamızda, normal, fazla kilolu ve obez kadınlarda alt üriner sistem semptomları (AÜSS) arasında anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). CLSS ve AAM-V8 skorları, normal kilolu katılımcılarda obez katılımcılara göre anlamlı derecede daha düşüktü (p<0,05). Ayrıca, CLSS ve AAM-V8 arasında istatistiksel olarak anlamlı bir uyum vardı. Beden kütle indeksi (BKİ) arttıkça, CLSS ve AAM-V8 arasındaki uyumun da arttığı gözlendi. Obez katılımcılarda fiziksel aktivite düzeyi, diğer gruplara kıyasla istatistiksel olarak daha düşük bulundu (p<0,05). Vücut farkındalığı ve genel yaşam kalitesi arasında gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmamakla birlikte (p>0,05), yaşam kalitesinin fiziksel ve psikolojik alt başlıklarında anlamlı farklılıklar tespit edildi (p<0,05). AÜSS ile yaşam kalitesi arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki vardı (p<0,05). Normal kilolu katılımcılarda VFA ile Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği - Kısa Formu toplam skoru arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulundu (p<0,05). Fazla kilolu katılımcılarda ise UFAA ile Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği - Kısa Formu toplam skoru arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki tespit edildi (p<0,05). Obez katılımcılarda CLSS ile UFAA toplam skorları arasında pozitif yönde, CLSS ile Dünya Sağlık Örgütü Yaşam iv Kalitesi Ölçeği - Kısa Formu toplam skoru arasında negatif yönde (p<0,05), ve AAM-V8 ile Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği - Kısa Formu toplam skoru arasında da negatif yönde anlamlı ilişkiler bulundu (p<0,05). 

Sonuç: Bu çalışmanın sonuçları, fazla kilolu ve obez kadınların normal kilolu kadınlara kıyasla daha fazla AÜSS yaşadıklarını ve artan BKİ ile birlikte AÜSS şiddetinin arttığını ortaya koymuştur. Kilo yönetimi ve fiziksel aktivitenin artırılması, AÜSS şiddetinin azalmasına katkı sağlayabilir. Fazla kilolu ve obez kadınlarda AÜSS, vücut farkındalığı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi daha net anlayabilmek için bu konularda daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır. 

Anahtar Kelimeler: Alt Üriner Sistem Semptomları; Fiziksel Aktivite; Obezite; Vücut Farkındalığı; Yaşam Kalitesi

Abstract:
ABSTRACT 

Aim: The primary objective of this study was to investigate the relationship between lower urinary tract symptoms (LUTS), body awareness, physical activity, and quality of life in overweight and obese women. Additionally, we aimed to compare the effects of body weight on these factors by including normal-weight women in our study. 

Materials and Methods: This study was conducted at Kütahya Health Sciences University Evliya Çelebi Training and Research Hospital. The study included 238 female participants who were over 18 years old and had not entered menopause. During the evaluation process, demographic and clinical data of the participants were collected. The Core Lower Urinary Tract Symptom Score (CLSS) and Overactive Bladder Questionnaire (OAB-V8) were used to assess lower urinary tract symptoms. The participants' levels of physical activity were evaluated using the International Physical Activity Questionnaire - Short Form (IPAQ-SF), body awareness was assessed with the Body Awareness Questionnaire (BAQ), and quality of life was measured using the World Health Organization Quality of Life Scale - Short Form (WHOQOL-BREF). 

Results: In our study, a significant difference was found between lower urinary tract symptoms (LUTS) in normal, overweight and obese women (p<0.05). CLSS and OAB-V8 scores were significantly lower in normal-weight participants compared to obese participants (p<0.05). Additionally, there was a statistically significant correlation between CLSS and OAB-V8. As body mass index (BMI) increased, the correlation between CLSS and OAB-V8 also increased. The level of physical activity in obese participants was statistically significantly lower than in the other groups (p<0.05). Although there was no significant difference in body awareness and overall quality of life between the groups (p>0.05), significant differences were found in the physical and psychological subdomains of quality of life (p<0.05). There was a significant negative correlation between LUTS and quality of life (p<0.05). Among normal-weight participants, a significant positive correlation was found between BAQ and the total score of the World Health Organization Quality of Life Scale - Short Form (WHOQOL-BREF) (p<0.05). In overweight participants, a significant positive correlation was observed between IPAQ-SF and the total vi score of the WHOQOL-BREF (p<0.05). In obese participants, there was a positive correlation between CLSS and IPAQ-SF total scores, a negative correlation between CLSS and WHOQOL-BREF total scores (p<0.05), and a negative correlation between OAB-V8 and WHOQOL-BREF total scores (p<0.05). 

Conclusion: The results of this study indicate that overweight and obese women experience more lower urinary tract symptoms (LUTS) compared to normal-weight women, and that the severity of LUTS increases with higher body mass index (BMI). Weight management and increased physical activity may contribute to a reduction in the severity of LUTS. Further research is needed to better understand the relationships between LUTS, body awareness, and quality of life in overweight and obese women. 

Keywords: Awareness; Exercise; Lower Urinary Tract Symptoms; Obesity; Quality of Life