Glasgow işitme cihazı yarar profili geçerlilik ve güvenilirlik çalışması
Glasgow hearing aid benefit profile: A study of 
validity and reliability
Yazar: NİLGÜN ÜLGER
Danışman: PROF. DR. İSMET BAYRAMOĞLU
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Konuşma bozuklukları = Speech disorders ; Konuşma ölçümleri = Speech production measurements

Özet:
Glasgow İşitme Cihazı Yarar Profili (GİCYP) anket biçimindeki bir ölçektir. GİCYP, müdahale öncesi engellilik, işitme cihazı kullanımı, işitme cihazına ilişkin bildirilen fayda, memnuniyet hakkında değerlendirmeler içermektedir. Bu çalışmanın amacı,  işitme engelli bireylerin kullandıkları işitme cihazlarından sağladıkları faydayı objektif olarak değerlendirebilmek için geliştirilmiş olan GİCYP'i dilimize uyarlayarak Türkiye için geçerlilik güvenilirlik çalışması yapmaktır. İlk olarak ölçeğin Türkçeye uyarlaması yapılmıştır. Uyarlanan formun uygunluğu ve orijinal formuna eşdeğerliği uzmanlar tarafından onaylanmıştır. İkinci aşamada ölçeğin geçerlilik ve güvenilirliğini test etmeye yönelik veriler toplanmıştır. Çalışmaya katılan 261 kişinin verdikleri yanıtların güvenilirlik analizleri yapılmıştır. GİCYP'in yapı geçerliliğini belirlemek üzere yapılan açımlayıcı faktör analizinde, dört standart durum için, aynı ve ilişkili yapıları ölçen maddelerin aynı faktör altında toplandığı üç faktör elde edilmiştir. Bu faktörlerin altında yer alan maddeler incelenmiş ve beklendiği gibi ilişkili olan maddelerin aynı faktör altında sınıflandığı görülmüştür. İşitme cihazlarına yönelik memnuniyet düzeyleri bağımsız değişken, türetilen ölçek puanları bağımlı değişken olmak üzere, memnuniyet düzeyine göre türetilen yararın farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiş ve beklendiği üzere, ölçekten elde edilen puanlar memnuniyet düzeyine göre manidar farklılık göstermiştir. Benzer şekilde, işitme kaybı düzeyine göre tatmin ölçek sonuçlarının farklılaştığı görülmüş ve bu bulgular, ölçme aracının geçerli ve duyarlı ölçme yaptığını göstermiştir. Ek olarak, ölçeğin güvenilirliğini belirlemek üzere, iç tutarlılık anlamında yorumlanan Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmış ve her üç faktör için kabul edilebilir düzey üstünde bulunmuştur. Sonuç olarak GİCYP'in, işitme kaybı düzeyleri açısından farklılaşan işitme cihazı kullanıcılarının memnuniyet ve fayda düzeylerini belirlemede geçerli ve güvenilir sonuçlar sağladığı görülmüştür.    

Anahtar Kelimeler	: İşitme cihazı, fayda, memnuniyet

Abstract:
Glasgow Hearing Aid Benefit Profile (GHABP) is a scale in the form of a survey. GHABP involves disability before intervention, use of hearing aid device, benefits reported as regards hearing aid device and assessments about satisfaction. The objective of this study is to carry out a survey of validity and reliability for Turkey by adapting GHABP to our language in order to objectively assess the benefits that people with hearing disability have acquired from hearing aid devices. Firstly, the scale was adapted to Turkish. The compatibility of the adapted form and its equivalence to original form were approved by the experts. In the second stage, data concerning validity and reliability of the test were collected. Reliability analysis of the answers given by 261 people who were involved in the study was conducted. In the explanatory factor analysis that was conducted to determine the structure reliability of GHABP, three factors in which the articles measuring the same and associated structures were categorized under the same factor were obtained for the standard case. The articles under these factors were examined and as expected, it was seen that associated articles were categorized under the same factor. Satisfaction levels as regards the hearing aid device were accepted as independent variable and derived scale points were accepted as dependent variable. Whether the derived benefits varied according to satisfaction level or not was examined and as expected, points obtained from the scale showed a significant difference compared with satisfaction levels. Similarly, results of satisfaction levels varied according to hearing loss level and these findings showed that measuring device made a valid and sensitive measurement. In addition, Cronbach alpha coefficient, which is interpreted as self-consistence, was calculated and for each of the three factors, it was found above the admissible level. In conclusion, it has been found that GHABP has provided valid and reliable results in determining the satisfaction levels of hearing aid device users that vary in terms of hearing loss levels. 

Key words	: Hearing aid, benefit, satisfaction