Sağ hepatektomi cerrahisi uygulanan karaciğer nakli vericilerinde propofol ile izofluranın antioksidan etkinliğinin karşılaştırılması
Comparison of the antioxidant effects of isoflurane and propofol in patients undergoing right donor hepatectomy
Yazar: MUHARREM UÇAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÜLKÜ ÖZGÜL
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestetikler = Anesthetics ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Doku ve organ tedariği = Tissue and organ procurement ; Karaciğer nakli = Liver transplantation ; Oksidanlar = Oxidants ; Organ nakli = Organ transplantation ; Propofol = Propofol

Özet:
Giriş ve AmaçÜlkemizde son yıllarda kadavradan organ bağışının azlığı, artan hasta popülasyonuna bağlı olarak organ ihtiyacının gün geçtikçe artması nedeniyle canlı vericili karaciğer transplantasyonunda artış olmuştur. Hem cerrahi stres nedeniyle, hem de donör hepatektomi operasyonu sırasında uygulanan pringle manevrası ile karaciğerde oluşabilecek iskemi genellikle oksidatif stresi indükleyebilir. Bu nedenle donör hepatektomi cerrahilerinde anestezik ajanların antioksidatif etkileri klinik olarak önemli olabilir.Bu çalışmada donör hepatektomi operasyonlarında izofluran ve propofolün oksidan ve antioksidan sistem üzerine olan etkilerinin ortaya konulması amaçlanmıştır.YöntemSağ hepatektomi cerrahisi uygulanacak karaciğer nakli vericisi ASA I-II, 18-65 yaş arasındaki toplam 70 olgu çalışmaya dahil edildi. Olgular propofol grubu (n=35) ve izofluran grubu (n=35) olarak ikiye ayrıldı. Propofol grubundaki olgulara; propofol, remifentanil, O2/hava, izofluran grubundaki olgulara ise izofluran, remifentanil, O2/hava kullanılarak anestezi uygulandı. Operasyon boyunca olguların KAH, sistolik kan basınçları, diyastolik kan basınçları, ortalama arter basınçları, SpO2, ETCO2, TOF ve BİS değerleri 30 dakikada bir kaydedildi. Operasyon bitiminde hastaların ekstübasyon, göz açma ve derlenme süreleri dakika olarak kaydedildi. Operasyon sırasında gözlenilen komplikasyonlar yazıldı. Tüm hastalardan preoperatif, intraoperatif 1. saatte ve postoperatif 1. saatte kan örnekleri alındı. Antioksidan etkinin değerlendirilmesi amacı ile plazma süperoksit dismutaz (SOD), malondialdehit (MDA), total oksidatif durum (TOS), total antioksidan kapasite (TAK) düzeyleri çalışıldı. Oksidatif stres indeksi (OSİ) hesaplandı.BulgularGruplar arasında demografik özellikler, anestezi, cerrahi süreleri ile greft ağırlığı, idrar çıkışları, tahmini kan kaybı ve verilen sıvı açısından istatistiksel bir fark bulunmadı.Propofol ve izofluran grupları arasında göz açma ve ekstübasyon süresi açısından istatistiksel olarak anlamlı fark (p < 0.05) olup bu fark propofol grubunda daha düşük olarak bulundu.Her iki grupta da intraoperatif TAK düzeyi preoperatife göre azaldı. Propofol grubunda postoperatif TAK düzeyi preoperatife göre azalırken, izofluran grubunda artış görüldü. Bu değişim miktarları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu (p<0.05).Her iki grupta da OSİ düzeyi preoperatife göre intraoperatif artmış görüldü. Propofol grubunda postoperatif OSİ değerleri izofluran grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksekti (p<0.05).Gruplar arasında intraoperatif dönemdeki MDA düzeyleri karşılaştırıldığında izofloran grubunda anlamlı artış bulundu (p<0.05). Postoperatif MDA düzeylerinde preoperatif döneme göre propofol grubunda azalma, izofluran grubunda ise artma görüldü. Bu değişim miktarları istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.05).SonuçDonör hepatektomi operasyonlarında iki farklı anestezi tekniğinin oksidatif stres üzerine etkilerini incelediğimiz çalışmamızda propofolün lipid peroksidasyonunun bir göstergesi olan MDA'yı anlamlı bir şekilde düşürdüğü görülmüştür. Ancak toplam antioksidan aktiviteyi gösteren TAK düzeyi propofol anestezisinde azalmıştır. Propofolün in vivo ve in vitro deneysel çalışmalarda antioksidan etkinliği gösterilmesine rağmen klinik kullanımdaki kan konsansantrasyonlarının etkinliğinin daha fazla araştırılması gerektiği düşüncesindeyiz.

Abstract:
Background and aim: There has been an increase in the number of living donor liver transplantations due to an increasing need for donor organs related to increasing patient population and lack of cadaveric organ donation in our country. Both the surgical stress and ischemia after pringle maneuver during donor hepatectomy may induce oxidative stress. Therefore, in donor hepatectomy surgery, the antioxidative effects of anesthetic agents may be clinically important.The aim of this study was to find out the effects of isoflurane and propofol on oxidant and antioxidant system at living donor liver transplantations.Materials and Methods: A total of 70 patients ASA I-II between the ages of 18-65, to whom right hepatectomy planned were divided into two groups as propofol group (n = 35) and isoflurane group (n = 35). To the patients in propofol group, propofol, remifentanil and O2/air was administered, while to the patients in isoflurane group, anesthesia was administered using isoflurane, remifentanil O2/air. Throughout the operation, the patients systolic blood pressure, diastolic blood pressure, mean arterial pressure, heart rate, SpO2, ETCO2, TOF, and BIS values were recorded every 30 minutes. At the end of the operation, time to extubation, eye opening and recovery were recorded and observed complications were recorded.For all patients, arterial blood samples were collected during preoperative period, at the 1st hour of intraoperative and at the 1st hour of postoperative period. In order to assess the effect of antioxidant, plasma superoxide dismutase (SOD), malondialdehyde (MDA), total oxidative status (TOS), and total antioxidant capacity (TAC) levels were examined. Oxidative stress index (OSI) was calculated.Results: There was no difference between groups in terms of demographic characteristics, anesthesia, surgical times and graft weight, HR, SBP, DBP, MAP, BIS, SpO2, body temperature, urine output, estimated blood loss.There was a statistically significant difference (p <0.05) between propofol and isoflurane groups in terms of eye opening and extubation. This difference is found to be lower in propofol group.In both groups, intraoperative TAC levels decreased compared to preoperative period. Compared to preoperative period postoperatively TAC levels decreased the propofol group, increased the isoflurane group (p <0.05). The amount of this change was statistically significant (p <0.05).In both groups, OSI levels are found to be increased at intraoperative period compared to preoperative period. In the propofol group, the postoperative OSI values are significantly higher (p <0.05) compared to isoflurane group.The level of MDA increased in isoflurane group than in the propofol group intraoperatively (p <0.05). Compared to preoperative period postoperatively MDA levels decreased the propofol group, increased the isoflurane group. The amount of this change was statistically significant (p <0.05).Conclusion: In the present study in which the effects of two different anesthetic techniques in donor hepatectomy operations on oxidative stress, it was seen that propofol considerably lowers MDA which is an indicator of lipid peroxidation. But in the propofol anesthesia, the TAC level showing the total antioxidant activity has lowered. Although propofol show an antioxidant affect in vivo and vitro experimental studies, we are of the opinion that the effectiveness of the blood concentrations requires much more research in clinical applications.