Senirkent-Uluborlu yöresi halk edebiyatı mahsulleri uzerine bir araştırma.
A research about Senirkent-Uluborlu region's folk literature.
Yazar: ELİF ÜLKÜ YILDIRIM
Danışman: Y.DOÇ.DR. MEHMET ÖZÇELİK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore

Özet:
ÖZETSEN RKENT-ULUBORLU YÖRES HALK EDEB YATI MAHSÜLLER ÜZER NEB R ARAŞTIRMAElif Ülkü YILDIRIMSüleyman Demirel Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı Yüksek Lisans Tezi,346 sayfa, Eylül 2006Danışman: Yrd. Doç. Dr. Mehmet ÖZÇEL KBu tezin amacı en önemli kültür değerlerimizden olan anlatmaya dayalı türleriçerisinde efsane, fıkra, masal metinlerini bir araya getirerek bunları yazıya geçirmek ve ilmibir metotla incelemektir.Gelişen teknolojiyle birlikte bu değerleri korumak, onlardan istifade etmek, yeni veözgün eserler ortaya koyabilmek için halk kültürü araştırmacılarının zamana karşı hızlaçalışmaları gerekmektedir.Çalışmamızda Senirkent-Uluborlu yöresiyle ilgili 92 efsane, 74 fıkra ve 38 masalıbilimsel metotlarla inceledik.92 efsaneyi, Yrd. Doç. Dr. Halil Altay GÖDE'nin doktora tezindeki tasnife göre, 74fıkrayı Prof. Dr. Saim SAKAOĞLU'nun ortaya koyduğu tasnife göre, 38 masalı iseThompson metoduna göre (Tarihû-Coğrafi Metot) inceledik. Çalışmamız neticesindevardığımız sonuçları şöyle özetleyebiliriz:lk olarak, bu çalışma daha çok bir inceleme çalışması olduğu için metinlerin birkısmı derleme yoluyla bir kısmı da daha önce yapılmış çalışmalar taranarak toplanmıştır.kinci olarak, efsanelerin dokuz maddelik tasnifine bakıldığında yörede veliler veermişler ile ilgili anlatılan efsanelerin ilk sırada, yerleşim yerinin adları ve tabiat şekillerininoluşumu ile ilgili efsanelerin ikinci sırada yer aldığı görülmektedir.Üçüncü olarak, üç başlık altında topladığımız fıkra tasnifinde ise, Senirkent veUluborlu yöresinde tanınmış kişilerin fıkralarının ilk sırayı aldığı, bir karakter veya meslekgrubu ile ilgili anlatılan fıkraların ise ikinci sırayı aldığı görülmektedir.Dördüncü olarak masal bölümünde 18 yeni masal tipi tespit edildi. TezimizleTürkiye masallarının tip sayısı biraz daha artmış oldu.Beşinci olarak, derleme çalışması yapılırken, kaynak şahıslar hakkındaki bilgilerAntropoloji metoduna göre verilmiştir. Böylece anlatıcının eğitimi, yetişmesi, masalgeleneğinin nasıl geliştiği ve benzeri hususlar belirtilmiştir.Altıncı olarak, efsane, fıkra ve masal metinlerindeki ortak unsurlar tespit edilerekyöre halkının yaşantısına etki eden coğrafya, iklim, gelenek, görenek ve bunun gibi önemliunsurlar, belirlenmiştir.Sonuç olarak; bir toplumu diğerlerinden ayıran ve gitgide yok olmaya yüz tutansözlü kültür değerlerimizi korumak, gelişen teknolojiyle birlikte geliştirmek ve geleceknesillere birer kültür hazinesi olarak aktarabilmek çalışmamızda varmak istediğimizneticedir.Anahtar Kelimeler: Kültür Hazinesi, Efsane, Fıkra, Masal, Yeni ve Özgün Eserler OrtayaKoyabilmek, Sözlü Kültür Değerlerini Korumak.

Abstract:
ABSTRACTA RESEARCH ABOUT SEN RKENT-ULUBORLU REGION?S FOLKLITERATUREElif Ülkü YILDIRIMSüleyman Demirel University, Thesis of Turkish language and literature and literature MA,346 pages, September 2006Counsellor: Asst. Prof. Dr. Mehmet ÖZÇEL KThe aim of this thesis is to collect some our cultural products based on telling suchas mythies, anectodes, tale texts and designating them in writing and examining the sciencewith a method.In order to protect these kind of values together with the developing technology,make use of them and put forward new and geniune Works, it is neccessary for theresearchers of folk culture to work faster against time.In our work, we have investigated 92 mythies about SenirkenUluborlu region, 74anectotes, 38 tales with scientific methods.We examined 92 mytheis, according to the classification of Asst. Prof. Dr. HalilAltay GÖDE?s doctorate thesis; 74 anectotes, according to the classification which Prof. Dr.Saim SAKAOĞLU put forward; 38 tales, according to the method of Thompson (Historical-Geographical method). We can summarize the conclusion which we reached with the resultof our work.First of all, as this work is much more a researching work, some of the texts arecollected from the work done before and all of by scanning.Secondly, upon looking on the classification consisting of nine items, it is seen thatthe mythies told about the region?s saints and holy people are aligned on the first, themythies told about the names of the settlement and the formation of the natural shapes arealigned on the second.Thirdly, according to the classification of anectote collected on three headings, it isseen that the anectotes telling about the well-known people in Senirkent-Uluborlu regiongrabbed the first line, the anecdotes telling about a character or a labour group are alignedon the second line.Fourthly, on the tale part, 18 new types of tale are determined. With our thesis, thetypes number of Turkish tales happen to be increased.Fiftly, while the work of collecting is being prepared, the information about thesource people is given according to the method of Anthropology. So that the teller?seducation, how she grew up, how tale tradition developed, and such matters are expressed.Sixly, after designing mythies, anectotes and tales common features, it is putforward some important features such as geography affecting the region?s folk life, climate,tradition, custom, etc.As a result, by presenting a kind of culture products which are disappearing day byday. We do not only aim to make them immortal, but also we want to leave a cultureheritage for the next generation.Key words: Culture treasure, myth, anectote, new and putting forward new andgenuine works, protecting culture values.