Multipl skleroz hastalarında akut atak döneminde kognitif fonksiyonların değerlendirlmesi ve atak sonrası remisyon dönemindeki bulgularla karşılaştırılması
Evaluation of cognitive functions in the acute relapses and comparison with the remission phase in multiple sclerosis
Yazar: MELİKE VURAL
Danışman: DOÇ. DR. ASLI KÖŞKDERELİOĞLU
Sağlık Bakanlığı / İzmir Bozyaka Eğt. ve Arş. Hast. / Nöroloji Ana Bilim Dalı / Nöroloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
Amaç:
 MS hastalarında oldukça sık görülen (%43-70) kognitif etkilenme, atak dönemlerinde hastaların ve hekimlerin fiziksel etkilenmeyi daha ciddiye almaları nedeni ile geri planda kalmaktadır. Bu çalışma ile MS hastalarının atak döneminde kognitif etkilenmeyi nöropsikolojik ve elektrofizyolojik testlerle saptamayı, bulguları remisyon dönemi ile kıyaslamayı amaçladık
Gereç ve Yöntem:
Klinik olarak kesin MS tanılı, atak döneminde olan ardışık 35 adet olgu çalışmaya alındı. Kontrol grubu 12 sağlıklı kişiden oluşuyordu. Hastalara atak döneminde ve 3. ayda (remisyon dönemi) fonksiyonelliği değerlendiren (EDSS, MSFC), nöropsikolojik (BRB-N, MOCA) ve elektrofizyolojik (işitsel P300) testler uygulandı. Değişkenlerin analizinde SPSS 22.0, PAST 3, STATA 10.0 programları kullanıldı. Değişkenler %95 güven düzeyinde incelenmiş olup p değeri 0,05 ten küçük anlamlı kabul edildi.
Bulgular:
 BRB-N'nin 5 alt testinden 10/36, SHT ve SHT-USB' de atak ve remisyon dönemi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p=0,008, p<0,001, p=0,002 sırasıyla). 
İşitsel P300 latansının, MS hastalarının atak döneminde, hem remisyon dönemine göre, hemde sağlıklı kontrol grubuna göre belirgin uzun bulunması istatistiksel olarak anlamlıydı.( p<0,001, p<0,001 sırasıyla)
Tartışma ve sonuç: 
BRB-N alt testlerinden olan 10/36, SHT ve SHT-USB test skorları ve P300 latans değerlerinin MS hastalarının atak dönemlerinden etkilendiği saptanmıştır. Remisyon dönemlerinde ise bu etkilenen alanların düzeldiği gözlenmiştir. Bu testler atak döneminde kognitif etkilenmenin tespitinde güvenle kullanılabilir.

Abstract:
Introduction:
Where as cognitive impairment is seen frequently (%43-70) in the MS patients, it stays behind because patients and doctors pay more attention to the physical disability. 
In this study we aimed to determine cognitive impairment in MS patients during the attack by using neurophysiological and electrophysiological studies and to compare the findings with remission phase. 
Materials and Methods:
This study was applied to 35 clinically definite MS patients during the attack. Control group included 12 healthy individuals. MS' patients physical impairment was measured by using EDSS, MSFC, neurophysiological impairment by using BRB-N, MOCA, electrophysiological impairment by using auditory P300 during acute attack and at third month (remission phase). 
 SPSS 22.0, PAST 3 and STATA 10 programs were used to analyze the variables. Variables were measured at %95 trust base and the signifance was evaluated at level of the p<0,05.
Results:
In the 10/36, SHT and SHT-USB subtests of the BRB-N was observed a statistically significant difference between remission and acute attack. (p=0,008, p<0,001, p=0,002, respectively). Statistically significant difference between MS patients acute attack and remission phases and significant difference between MS patients acute attack and healthy control group was observed in the Auditory P300 test which evaluates cognition (p<0,001, p<0,001 respectively).
Conclusion: 
During acute attack, cognitive impairment was observed in 10/36 and 10/36-USB subtests of BRB-N and P300 latancy. In the remission phase effected this areas recovers. From these findings, these tests can be used to determine cognitive impairment in MS patients.