Yabancı dil olarak Türkçe öğretimi açısından Türkçe ve Sırpça dil yapılarının karşılaştırılması
Comparison of Turkish and Serbian language structures in terms of teaching Turkish as a foreign language
Yazar: KRİSTİNA DUNČEVIĆ
Danışman: PROF. DR. ŞERİF ALİ BOZKAPLAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Çalışmamızda karşılaşacağımız diller farklı dil ailelere sahiptir. Türkçe köken bakımından diğer dillerle birlikte Ural – Altay dil ailesinin Altay kolunu oluşturur. Sırpça ise köken bakımından Hint-Avrupa dil ailesinin Avrupa- Slav kolunu oluşturur. Türkçe dünya dilleri arasında yapı bakımından sondan eklemeli dil grubuna girer. Sırpça ise bükümlü/çekimli dillerin özelliklerini sergilemektedir. Hem köken hem de yapı bakımından farklı olan söz konusu dillerin karşılaştırılması bu çalışmamızda bütün dil bilim düzlemlerinde gösterilmiştir. Ayrıca Türkçe ve Sırpçanın yabancı dillerin öğrenilmesi ve öğretilmesi sırasında ortaya çıkan zorlukları ve farklılıkları tespit edilmiştir.  Birinci bölümünde giriş kısmını yapıp çalışmanın problem durumu, amaç ve önem, problem cümlesi, alt problemler, sınırlılıklar, varsayımlar, tanımları açıklanmıştır. İkinci bölümünde kurumsal çerçeve içinde çalışmanın temel kavramları belirnemiştir.  Üçüncü bölümünde araştırmanın modeli, evren / örneklem, veri toplama süreci ve araçları, verilerin analizi yer almıştır. Dördüncü bölümünde bulgular kısmını yapıp ilk olarak Türkçe ve Sırpça'nın genel bilgileri hakkında bilgi verilmiştir. Ardından iki dilin ses bilgisi hakkında bilgi verip Türkçe ve Sırpçanın ses bilgisinin karşılaşıtırlması tabloda gösterilmiştir. Bundan sonra iki dilin söz dizimi hakkında bilgiler ortaya konulmuş, ardından da ona bağlı cümle yapılarının karşılaşıtırılması hakkında bölümü yer almıştır. Söz konusu dillerin kelime yapıları nasıl oluşturduğu hakkında bilgi verilmiştir. Sonunda da Türkçe ve Sırpçanın fiilde zamanları sunulmuştur. Beşinci bölüm olarak bulguların değerledirilmesi, sonuç ve öneriler sunulmuştur.  Ekler kısmında anket yapılmıştır. Sırbistan'daki Belgrad Üniversitesi Filoloji Fakültesi yabancı dil olarak Türkçeyi öğretenlerin ve yabancı dil olarak Türkçe öğrenen Sırpların, aynı zamanda Sırbistan'da yaşayan, çalışan ve Sırpçayı öğrenen Türklerin görüşlerini alıp bu iki dilin farklılıkları, zorunlukları ve benzerlikleri ortaya konulmuştur.

Abstract:
The languages that we will encounter in our study have different language families. In terms of Turkish origin, together with other languages, it forms the Altaic branch of the Ural-Altaic language family. Serbian, on the other hand, constitutes the Euro-Slavic branch of the Indo-European language family in terms of origin. Turkish belongs to the agglutinative language group in terms of structure among the world languages. Serbian, on the other hand, exhibits the characteristics of inflected languages. The comparison of these languages, which are different in terms of both origin and structure, is shown in all linguistic levels in this study. In addition, the difficulties and differences that arise during the learning and teaching of foreign languages of Turkish and Serbian have been determined. In the first part, the problem situation of the study, purpose and importance, problem statement, sub-problems, limitations, assumptions, definitions are explained. In the second part, the basic concepts of working within the institutional framework have been determined. In the third part, the model of the research, system / sample, data collection process and tools, data analysis took place. In the fourth part, the findings part is made and firstly, general information about Turkish and Serbian is given. Then, giving information about the phonetics of the two languages and comparing the phonetics of Turkish and Serbian is shown in the table. After that, information about the syntax of the two languages was revealed, and then there was the section about the comparison of sentence structures related to it. Information is given about how these languages create word structures. Finally, verb tenses of Turkish and Serbian are presented. As the fifth chapter, evaluation of the findings, conclusions and recommendations are presented. A survey was conducted in the appendices. The differences, necessities and similarities of these two languages have been revealed by taking the views of those who teach Turkish as a foreign language at the Faculty of Philology of Belgrade University in Serbia and the Serbs who learn Turkish as a foreign language, as well as the Turks living, working and learning Serbian in Serbia.