Türk populasyonunda bifid mandibular kanal görülmesi sıklığının konik ışınlı bilgisayarlı tomografi yöntemiyle incelenmesi
Investigation of bifid mandibular canal frequency with cone beam computed tomography in A Turkish population
Yazar: GÖZDE SERİNDERE
Danışman: DOÇ. DR. KAAN GÜNDÜZ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2015
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Diş hekimliği = Dentistry ; Mandibula = Mandible ; Mandibular hastalıklar = Mandibular diseases ; Mandibular kanal = Mandibular canal ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed ; Türk toplumu = Turkish society ; Çatallanma = Bifurcation

Özet:
Amaç: Mandibular kanalın (MK) anatomik lokalizasyonu ve varyasyonlarını tespit etmek, mandibulada  implant operasyonları, gömülü 3. molar diş çekimi, sagital split ramus osteotomisi gibi cerrahi prosedürler için oldukça önemlidir. Çalışmamızın amacı Türk toplumunda bifid mandibular kanal (BMK) konfigürasyonu ve görülme sıklığının Konik Işınlı Bilgisayarlı Tomografi (KIBT) kullanarak tanımlamaktır.
Materyal ve Metod: Çalışmamızda 2013-2015 yılları arasında Ondokuz Mayıs Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Kliniğine çeşitli nedenlerle başvuran ve KIBT incelemesi yapılan tüm hastalar geriye dönük olarak incelendi. Çalışmaya dahil edilen görüntüler ' Sirona, Galileos' marka cihaz ( 98 kV, 25 mAs) kullanılarak elde edildi. Teşhis edilen BMK'lar tiplerine göre ayrıldı, görülme sıklığı tespit edildi. Ortalama uzunluğu, superior ve inferior açı ölçümleri yapıldı. 
Bulgular: Çalışmayı kapsayan 2000 hastanın 1122'si kadın (%56.1), 878'i erkek (%43.9) idi. İncelenen 2000 hastanın KIBT kesitlerinin 61'inde (%3,05) BMK tespit edildi. Mandibular kanal bilateral olarak bulunduğundan 61 hastada 122 yarım alt çene incelendi. 122 yarım alt çenenin ise 65'inde (%53.3) BMK tespit edildi. Altmış beş yarım alt çene tarafının 39 tarafında (%60) erkeklerde, 26 tarafında (%40) kadınlarda BMK'a rastlanıldı. 
Sonuç: KIBT MK'ı görüntülemede ve kanal varyasyonlarının değerlendirilmesinde önemli bilgiler verir. Yapılan çalışmalarda BMK'ın görülme sıklığı konusunda %0.08'den % 66.5'a kadar değişen sonuçlar elde edilmiştir. MK varyasyon sıklığının değerlendirilmesi ve mandibulayı kapsayan cerrahi işlemlerde cerrahın bilgilendirilmesi başarılı operasyonlar için çok büyük avantaj sağlar.

Anahtar Kelimeler: Anatomi; Bifurkasyon; Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi; Mandibular kanal

Abstract:
Purpose: It is important to know anatomic location and variations of the mandibular canal for surgical treatment on mandible such as implant operations, impacted molar tooth extraction and sagittal split ramus osteotomy. The purpose of our study is to determine the configuration and incidence of bifid mandibular canals using cone beam computed tomography.
Material and Methods: In our study, all patients who referred to Ondokuz Mayıs University Dentomaxillofacial Radiology Department between the years of 2013 and 2015 with various reasons and was performed cone beam computed tomography images evaluation was retrospectively analysed. Age and gender of the patients who were included in this study were recorded . Images were acquired using 'Sirona, Galileos' ( 98 kV, 25 mAs). Bifid mandibular canals were subdivided, frequency was determined. Measurements of mean lengths, superior and inferior angles were performed. 
Findings: 1122 of 2000 patients(%56.1) were female and 878 of 2000 patients (%43.9)   were male. Bifid mandibular canals were observed in 61 of 2000 patients (%3,05). Because location of mandibular canal is bilateral, 122 sides in 61 patients were studied.  Bifid mandibular canal were observed in 65 of 122 sides (%53.3). In 39 of 65 sides (%60), bifid mandibular canals were observed in males, in 26 of 65 (%40) sides, bifid mandibular canals were observed in females. 
Conclusion: Cone beam computed tomography provides important informations about mandibular canal imaging and evaluation of variations. Frequency of bifid mandibular canal was reported range from %0.08 to %66.5. Evaluation of mandibular canal variations frequency and informing to surgeon in surgical procedures on mandible provides advantages for successful operations.

Key Words: Anatomy; Bifurcation; Cone beam computed tomography; Mandibular canal