COVID-19 sürecinde istihdam, esneklik ve prakarizasyon: Çeşitli sektörlerde çalışan deneyimleri üzerine bir nitel araştırma
Employment, flexibility and prakarization in the COVID-19 process: A qualitative study on employee experiences in various sectors
Yazar: HAYRİYE EYLÜL AKDEMİR
Danışman: PROF. DR. ESRA KÖTEN
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Esnek çalışma = Flexible working ; Esneklik = Flexibility ; Ev eksenli çalışma = Home-based labour ; Evde çalışma = Home work ; Güvencesizlik = Without guaratee ; Kısmi süreli çalışma = Part time working ; Prekarya = Precariat ; İstihdam = Employment ; İş güvencesi = Job security

Özet:
Küresel ekonomik ağa dahil ülkeler, salgın dönemlerinde toplumsal ve ekonomik olarak belirli etkilere maruz kalmaktadırlar. Bu tez çalışmasında, Covid-19 Pandemisi itibariyle çalışma yaşamını dönüştüren yeni uygulamaların Türkiye'deki yansımalarından çeşitli sektörlerde çalışanların nasıl etkilendiği sosyolojik boyutlarıyla ele alınmaktadır. Bu kapsamda, çalışma ilişkilerinde Endüstri Devrimi'nden itibaren gerçekleşen temel değişimler açıklanmış ve çalışma ilişkilerine dair belirleyici olan sosyo-ekonomik dönüşümler üzerine kuramsal yaklaşımlara yer verilmiştir. Covid-19 salgını ile birlikte çalışanlar üzerinde daha yıkıcı etkilere sahip olmaya başlayan post-endüstriyel dönüşüm, toplumsal kurumları da bu bağlamda etkiler hale gelmiştir. Tez, Covid-19 salgını süresince çalışanların, sağlık ve ekonomi ile ilgili koşullardan nasıl etkilendiğini inceleyerek, bu süreçte farklı istihdam biçimlerine ve hızlı değişimlere nasıl adapte olabildiklerini, çalışanların deneyimlerinden yola çıkarak analiz eden niteliksel bir saha araştırmasıdır. Bu çalışmada, post-endüstriyel dönüşümün üzerine gelen Pandemi dönemiyle birlikte artan iş kayıpları, çalışma sürelerinin orantısız artışı, evden çalışma şeklindeki istihdam biçiminin birçok sektörü içerisine almasıyla oluşan değişimler; İstanbul'da yaşayan ve çalışan sağlık çalışanları, öğretmen ve akademisyenler, restoran-kafe-bar çalışanları ve kargo ve servis çalışanları ile gerçekleştirilen görüşmeler aracılığıyla toplanan veriler ışığında incelenmektedir.

Abstract:
Countries included in the global economic network are exposed to certain social and economic impacts during epidemic periods. In this thesis, the sociological dimensions of how employees in various sectors are affected by the reflections of new practices that transform working life in Turkey during the Covid-19 Pandemic are discussed. In this context, the fundamental changes that have taken place in labor relations since the Industrial Revolution are explained and the necessary theoretical approaches on the socio-economic transformations that are decisive for labor relations are included. The post-industrial transformation, which started to have more devastating effects on employees along with the Covid-19 Pandemic, has also affected social institutions in this sense. The thesis is a qualitative field research that analyzes how employees are affected by health and economic conditions during the Covid-19 epidemic, and how they can adapt to different forms of employment and rapid changes in this process, based on the experiences of the employees. In this study, the changes occurred with the coming of the Pandemic on the post-industrial transformation, including increasing job losses, the disproportionate increase in working hours and the inclusion of many sectors in the form of employment from home; are analyzed in the light of data collected through interviews with health workers, teachers and academics, restaurant-cafe-bar workers and cargo and service employees living and working in Istanbul.