Farklı illerden toplanan su örneklerinde nıs inhibitörü olan perklorik asit düzeylerinin araştırılması
Determination of  nis i̇nhibitor perchlorate levels in water samples taken from different cities
Yazar: YİĞİT ERDEMGİL
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM ÜNSAL
Acıbadem Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya ve Moleküler Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Kütle spektrometri = Mass spectrometry ; Perklorik asit = Perchloric acid ; Su = Water ; Su kirleticiler = Water pollutants ; Su kirliliği = Water pollution ; Tiroid bezi = Thyroid gland ; Tiroid hastalıkları = Thyroid diseases ; Tiyosiyanat = Thiocyanate ; İyot eksikliği = Iodine deficiency

Özet:
Perklorik asit suda oldukça mobil ve stabil bir inorganik anyondur. Perklorik asidin kimyasal özellikleri iyoda benzerdir ve sodyum-iyot taşıyıcısının (NIS) tiroid bezine iyot taşımasını baskılar. Yetersiz iyot alımı durumunda, hassas popülasyonlarda (gebeler, bebekler, çocuklar) tiroid disfonksiyonlarına neden olabilmektedir. Daha önceki çalışmada, İstanbul, Kayseri ve Isparta'da 24-saatlik idrar örnekleri analiz edilmiş ve çalışmaya katılanların perklorik aside maruz kaldığı görülmüştür. Bu çalışmada, Ankara, Isparta, İstanbul, Kayseri ve Sakarya şehirlerinden, tüm şehirleri kapsayacak şekilde toplam 145 rastgele örnek alınarak, musluk sularında perklorik asit düzeylerini belirlemek amaçlanmıştır. Perklorik asit analizleri için HPLC-MS/MS yöntemi kullanılmıştır. Deteksiyon limiti ve kantifikasyon limiti, sırasıyla,  0.008 ve 0.026 µg/L olarak hesaplanmıştır. Analizler arası varyasyon (%CV) düşük ve orta seviyedeki örnekler için hesaplanmıştır. Buna göre 0.4 ve 2 µg/L konsantrasyonundaki kontrol örnekleri için %CV değerleri, sırasıyla, %6.72 ve %2.72 olarak hesaplanmıştır. Örneklerin %97.9'unda perklorik aside rastlanmıştır. Ölçülen perklorik asit düzeyleri <0.02 µg/L ile 3.75 µg/L arasında değişmektedir. Örneklerin ortalaması 0.17 µg/L'dir. İstanbul, Ankara, Sakarya, Kayseri ve Isparta illerindeki medyan düzeyleri, sırasıyla, 0.081, 0.081, 0.041, 0.27 ve 0.029 µg/L olarak bulunmuştur. En yüksek perklorik asit konsantrasyonu 3.75 µg/L olarak Ankara'da ölçülmüştür. Kayseri ilinde medyan 0.27 µg/L, %75 persentil 0.34 µg/L olarak ölçülmüştür. Örneklerdeki perklorik asit konsantrasyonları, EPA tarafından musluk suları için belirlenen güvenlik sınırının (15 µg/L) altında saptanmıştır. Sonuç olarak, bu şehirlerde insanların maruz kaldığı perklorik asit kaynağının sular olmadığı gözlenmiştir. Asıl kaynağın besin maddeleri olduğu düşünülmekte ve bundan sonra yapılacak araştırmaların bu yönde devam etmesi gerekmektedir.

Abstract:
Perchlorate is a mobile and stable inorganic ion. Perchlorate inhibits iodide transport to the thyroid by sodium-iodide symporter (NIS) because of its similar chemical properties to iodide. Thyroid dysfunction can be observed in sensitive populations (pregnant woman, infants, children) during iodide deficiency. Previous study with 24-hour urine samples from Istanbul, Ankara and Isparta showed that volunteers have been exposed to perchlorate. 145 random tap water samples representing entire cities, have been collected from Ankara, Isparta, Istanbul, Kayseri and Sakarya to determine perchlorate concentrations. HPLC-MS/MS method was used for perchlorate analysis. Detection and quantification limits were calculated as 0.008 µg/L and 0.026 µg/L, respectively. Inter-assay variation for 0.4 and 2 µg/L control samples was calculated as %6.72 and %2.72, respectively.  Perchlorate concentrations in all samples were between <0.02 - 3.75 µg/L. Mean value for all samples were 0.17 µg/L. Median values for Istanbul, Ankara, Sakarya, Isparta and Kayseri were  0.081, 0.081, 0.041, 0.029 ve 0.27 µg/L, respectively. Highest perchlorate concentration was observed in a sample taken from Ankara. Highest median value were found in Kayseri samples with 0.27 µg/L and %75 percentile was 0.34 µg/L. Perchlorate concentrations in water samples were lower than the interim drinking water health advisory level (15 µg/L) determined by EPA. In conclusion, our results showed that perchlorate in drinking water is not the main source of exposure in these cities. Therefore, food products may be the main source of this exposure and studies have to be directed to determining levels of perchlorate in food products.