Vatandaşların belediyelerin mali saydamlığına ilişkin tutumları: Çanakkale örneği
Citizens' attitudes toward fiscal transparency of municipalities: The case of Çanakkale
Yazar: RIDVAN ENGİN
Danışman: PROF. DR. SELÇUK İPEK
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Maliye = Finance
Dizin: Belediyeler = Municipalities ; Hesap verebilirlik = Accountability ; Mali saydamlık = Transparency of finance ; Tutumlar = Attitudes ; Yerel yönetimler = Local administrations ; Çanakkale = Çanakkale ; Çanakkale Belediyesi = Çanakkale Municiality ; Şeffaflık = Transparency

Özet:
Literatürdeki belediyelerin mali saydamlığına ilişkin çalışmalarda genellikle belediyelerin kamuoyuna açıkladığı mali bilgi ve belgelere odaklanıldığı ve mali saydamlık düzeyinin ölçülmeye çalışıldığı görülmektedir. Bu bağlamda belediyelerin mali saydamlığı meselesine daha çok arz yönüyle yaklaşıldığı ve talep yönünün yeterince araştırılmadığı söylenebilir. Bu çalışmada mali saydamlığın talep yönü bir başka ifadeyle mali bilgilerin alıcısı konumunda olan "vatandaş" boyutu ele alınmaktadır.
Bu çalışmada vatandaşların Türkiye'deki belediyelerin mali saydamlığına ilişkin tutumu araştırılmıştır. Araştırma kapsamında Çanakkale Merkez'de ikamet eden 357 vatandaşa anket uygulamak suretiyle analiz için gereken veriler elde edilmiştir. Analiz sonucunda katılımcıların belediyelere ilişkin mali saydamlık tutumunun yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca vatandaşların mali saydamlık tutumunun belirleyicisi olabileceği tahmin edilen faktörler analiz edilmiştir. Analiz sonucu mali saydamlık tutumu ile vatandaşların gelir düzeyi, mesleki durumu, kentsel aidiyeti, vergi ahlakı düzeyi ve yolsuzluk algıları arasında pozitif; vatandaşların mali saydamlık tutumu ile belediye yöneticilerine güvenme ve belediyelerin hesap verme durumu arasında ise negatif bir ilişki tespit edilmiştir. Analizlerde cinsiyet, medeni durum, yaş, eğitim, mali konulara ilgi düzeyi, vergi bilinci, vergi uyumu, mali durum, siyasi görüş, seçime katılım, STK üyeliği ile vatandaşların mali saydamlık tutumu arasında anlamlı bir ilişki olmadığı görülmüştür.

Abstract:
It is obserced that the studies on the fiscal transparency of municipalities in the literatüre genrerally focus on the fiscal information and documents disclosed by the municipailities to the public and try to measure the level of fiscal transparency. In this context, it can be said that the issue of fiscal transparency of municipalities is mostly approached from the supply side and the demand side has not been adequately investigated. In this study, the demand side of fiscal transparency in other words the "citizen" dimension which is the user of fiscal informantion is discussed.
In this study, citizens' attitudes toward fiscal transparency of municipalities in Turkey has been examined. Within the scope of the research, the data required for analysis was obtained by applying a questionnaire to 357 citizens residing in Çanakkale. As a result of the analysis, it was determined that participants' attitudes toward fiscal transparency of municipalities is high. Furthermore, the factors predicted to the determinants of citizens' attitude toward fiscal transparency have been analyzed. As a result of analysis, it was determined that there is a positive relationship beetween citizens' attitudes toward fiscal transparency and income level, professional status, urban belonging, level of tax ethics, corruption perception. However, a negative relationship was found between citizens' attitudes toward fiscal transparency and trust in municipal managers, accountability of municipalities. In the analyzes, it was seen that there was no significant relaitonship between citizens' attitudes toward fiscal transparency and gender, marital status, age, education, level of interest in fiscal matters, tax awareness, tax compliance, financial condition, political view, participation in elections, NGO membership.