Yeşil ekonomiye geçiş süreci ve mevcut durum
Transition to the green economy and the current situation
Yazar: MUHAMMED ALİ GÜÇLÜ
Danışman: PROF. DR. ALİ EREN ALPER
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Ülkelerin ekonomik büyüme yarışına girmesinden sonra üretim ve tüketimde önemli derecede artışlar yaşanmıştır. Klasik büyüme stratejisi ile gerçekleştirilen politikalar çevrenin kirlenmesi, kuraklık, çölleşme, küresel ısınma gibi birçok sorunu da kritik derecede arttırmıştır. Çevre korunurken ekonomik büyümeden taviz verilmek istenmemesi nedeniyle alternatif büyüme yöntemlerine yönlenilmiştir. Çevreyi kirleten klasik büyümenin alternatifi ise yeşil ekonomi olarak görülmektedir. 
Bu çalışmada ilk olarak dünyada ve Türkiye'de ekolojik kirlilik oranları incelenmiştir. Hem dünyada hem de Türkiye'de 1970'li yıllardan itibaren kirlilik düzeyleri olması gereken düzeyin üzerine çıkmış ve günümüze kadar sürekli olarak arttığı gözlemlenmiştir. İkici bölümde ise yeşil ekonominin uygulama alanlarından bahsedilmiştir. Yeşil ekonomi enerji sektörü başta olmak üzere, bina, ulaşım, üretim, turizm, teknoloji alanlarında sıklıkla kullanıma başlanmıştır. Sektörlerdeki uygulamalara ek olarak kamu politikaları da yeşil ekonomiye yönelik güncellenmiştir. Ülkelerin sıklıkla kullandıkları politika ise çevreye kirletenlere ek mali yükümlükler getirilmesidir. Ülkeler ekstra çaba ve maliyet gerçekleştirmeden kirliliği azaltmayı sağlaması ve ek gelir elde edilmesi yönünden kirlilik vergisi avantajlı olarak görülmektedirler. Çalışmanın son bölümünde ise Türkiye bağlamında yeşil ekonomi endeksine yer verilmiştir. 2022 yılı yeşil ekonomi endeksi toplamda 160 ülkeyi kapsamaktadır. Türkiye 140. sırada yer alırken yapılan çalışmalar ile 136. sıraya kadar çıkmıştır. Bu yükselmeye enerji sektörüne yapılan yatırımların katkısı büyüktür. Enerji sektörü Türkiye'de en fazla karbon salınımına neden olan sektördür. Hidroelektrik, rüzgar enerjisi ve güneş enerjisi başta olmak üzere yenilenebilir enerji üretimine önem vermektedir. Türkiye hem dışa bağımlılığının önüne geçmeyi hem de karbon salınımını sıfıra indirmeyi amaçlamaktadır.

Abstract:
After countries entered the race for economic growth, there have been significant increases in production and consumption. Policies implemented with the classical growth strategy have critically increased many problems such as environmental pollution, drought, desertification and global warming. Since it does not want to compromise on economic growth while protecting the environment, it has turned to alternative growth methods. The alternative to classical growth that pollutes the environment is seen as green economy. 
This study first examined ecological pollution rates in the world and in Türkiye. Both in the world and in Türkiye, pollution levels have exceeded the required level since the 1970 and have been observed to increase continuously until today. In the second chapter, the application areas of green economy are mentioned. Green economy has started to be used frequently in the energy sector, building, transportation, production, tourism and technology areas. In addition to the practices in the sectors, public policies have also been updated towards the green economy. The policy that countries frequently use is to impose additional financial obligations on those who pollute the environment. Pollution taxes are seen as advantageous as countries reduce pollution without making extra efforts and costs and generate additional income. In the last part of the study, the green economy index in the context of Türkiye is taken into account. The 2022 green economy index comprises 160 countries in total. While Türkiye was ranked 140th, it rose to 136th place with the studies carried out. Investments in the energy sector contributed greatly to this rise. The energy sector is the sector that causes the most carbon emissions in Türkiye. It attaches importance to renewable energy production, especially hydroelectricity, wind energy and solar energy. Türkiye aims to both prevent the foreig dependemcy and reduce the carbon absorptions to zero.