Avrupa Birliği'nde sosyal güvenlik sistemlerinin karşılaştığı sorunlar ve Türk sosyal güvenlik sistemi
The problems which the social security systems meet in European Union and the Turkish social security system
Yazar: ERHAN GÜLCAN
Danışman: PROF.DR. ZEKİ ERDUT
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations

Özet:
Avrupa Birli i (AB)'ne üye ülkelerin sosyal güvenlik sistemleri,Uluslararas" Çal"!ma Örgütü (UÇÖ)'nün Sosyal Güvenli in AsgariStandartlar"na )li!kin 102 Say"l" Sözle!mesi'nde yer alan dokuz riski kapsamaalm"!t"r. Bu risklerin ortaya ç"kard" " gereksinimlerin kar!"lanmas"nda, üyeülkelerin tercih etti i Bismark ya da Beveridge tipi sosyal güvenlik modelleriaras"nda farkl"l"klar vard"r. AB üyesi ülkelerin gayri safi yurtiçi has"lalar"GSY)H) da sosyal güvenlik sistemleri bak"m"ndan farkl"l"k olu!turan di er birkonudur.AB üyesi ülkelerin sosyal güvenlik sistemlerinin sürdürülmesindekar!"la!t" " sorunlar geni!leme, nüfusun ya!lanmas" ve küreselle!medir. Busorunlar, sosyal güvenlik sistemlerinin gereksinimleri kar!"lamas"n"zorla!t"rm"!t"r. 15 üyeli AB, 10 yeni üye ülkenin kat"l"m"yla geni!lemi!tir. Buanlamda, önceki üye ülkelerin yenilere göre daha vars"l olmas", sosyal güvenliksistemleri aras"nda e!itsizlikleri beraberinde getirmi!tir. Ayr"ca, 25 AB üyesiülkede nüfus art"! h"z" oldukça dü!üktür. Bu nedenle, çal"!ma ça "ndaki nüfusazalmakta ve sosyal güvenlik sistemlerinin sürdürülebilirli i güçle!mektedir.Küreselle!me sürecinde tüm ülkelerde oldu u gibi, AB üyesi ülkelerde de i!gücüpiyasalar" esnekle!mi! ve atipik istihdam biçimleri yayg"nl"k kazanm"!t"r. Bunedenle, AB üyesi ülkelerde sosyal güvenlik sistemlerinin finansman"nda dasorunlarla kar!"la!"lm"!t"r.Türk sosyal güvenlik sistemi, AB üyesi ülkelerin sosyal güvenliksistemlerinden farkl" olarak, kapsad" " riskler bak"m"ndan eksiklik ta!"makta,gereksinimleri kar!"lamada yeterli güvence sa lamamakta ve tüm bireylerikapsamamaktad"r. Türk sosyal güvenlik sisteminde asgari geçimi sa layandüzenlemelere yer verilmemesi yoksullu u art"ran etkenlerden biri halinegelmektedir. Türk sosyal güvenlik sisteminin kar!"la!t" " sorunlar ile AB üyesiülkelerin kar!"la!t" " sorunlar birbirinden farkl"d"r. Türkiye'de nüfus art"! h"z"yüksek, çal"!ma ça "ndakilerin oran" ve i!gücüne kat"l"m ise AB ülkelerine göredü!üktür. Bu anlamda, sosyal güvenlik sisteminin toplumun tümgereksinimlerini kar!"lamas" güç görünmektedir.Anahtar Kelimeler: 1) Sosyal Güvenlik 2) Sosyal Riskler 3) Avrupa Birli i4) Türk Sosyal Güvenlik Sistemi 5) Avrupa Sosyal Modeli

Abstract:
The social security systems of European Union?s (EU) member stateshave covered the nine risks which exist in the ILO?s Convention concerningMinimum Standards of Social Security number 102. There are some differencesin the satisfaction of the needs generated by these risks according to the socialsecurity models (Bismark or Beveridge) chosen by the member states. Also theamount of gross domestic products of the member states form anotherdifference between the social security systems.The problems which the EU member states meet in the maintenance oftheir social security systems can be count as enlargement, ageing society andglobalisation. These problems made the satisfaction of needs generated by therisks of social security systems more difficult. EU has enlarged from 15member states to 25. In this context, the more well-being of 15 former memberstates has brought unequality to the social security systems in the EU. Inaddition, in all of the member states the increase in the population is very low.For this reason the working population is shrinking and the maintainance ofsocial security systems is getting harder. As in all states being in theglobalisation process, the employment markets in the EU member states havegained flexibility and the atypic employment types got prevalent. For thisreason in the EU member states, there are some important problems in thefinancing of social security systems.The Turkish social security sytem has some important differences fromthe EU member states? system. It doesn?t cover some risks which have beencovered by the EU members, doesn?t give enough reassurance to satisfy theneeds and doesn?t cover everone. The nonexistence of the regulations whichprovides the minimum living, increases the poverty. There are importantdifferences between the problems which the social security systems meet in EUmember states and Turkey. In Turkey, the increase in the population andconsequently the proportion of the working population is much more than EU.But in Turkey labour force participation rate is very low.Key Words: 1) Social Security 2) Social Risks, 3) European Union4) Turkish Social Security System 5) European Social Model