Türkiye sineması sendikal örgütlenme tarihi: Sine-Sen örneği
History of cinema in Turkey: Case of Sine-Sen
Yazar: SUNA CAN ÖZBULDUK
Danışman: PROF. DR. YÜKSEL AKKAYA
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Mesleki örgütlenme = Career Organization ; Sendikalar = Unions ; Sendikalaşma = Unionization ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema ; Örgütlenme = Organization

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye'de sendika alanında yapılan çalışmalar içerisinde kendine yer bulamayan sinema alanındaki örgütlenmeler Sinema Emekçileri Sendikası özelinde ele alınarak, sendikanın başarı ve başarısızlıklarını bunun sosyal, siyasal ve kültürel nedenleriyle birlikte ortaya koymak ve bir çözüm önerisi sunmak amaçlanmıştır. Sinema Emekçileri Sendikası'nın sosyal, siyasal ve ekonomik perspektiften nasıl etkilendiği ortaya konularak bugün varılan noktanın aslında hedeflenin neden bu kadar gerisinde kalındığına bir cevap aranmaktadır. Bu nedenle 1908'den itibaren oluşan işçi hareketleri başlangıç kabul edilerek günümüze kadar olan süreç örgütlenme tarihinin temel ayakları olan toplumsal yaşantı ve hukuki düzenlemeler incelenmeye çalışılmıştır. Türkiye'de çalışma ilişkileri tarihine baktığımızda düşük ücret, güvencesiz çalışma, iş güvenliği önlemlerinin yetersizliği, sendikal hakların kısıtlanması gibi çalışma yaşamını doğrudan etkileyen alanlara ilişkin problemler pek çok sektörde varlığını göstermektedir. Kuşkusuz bunun temel nedeni sektörlerin büyüklüğü ile buna bağlı olarak çalışanların sayısı ve sektörün taşıdığı riskin büyüklüğüdür. Bu durum alana ilişkin çalışmalara da yansımaktadır. Bu bağlamda sinema göz ardı edilen sektörlerden birisidir. Sinemanın yarattığı büyülü dünya üretim sürecine ilişkin sıkıntıların perde arkasında kalmasına neden olmuştur. Sinema yarattığı anlamın ötesinde bir sektör olarak diğer sektörlere benzer riskler taşımaktadır. Bu çalışma sinema alanına ilişkin örgütlenme sorunlarını siyasi, hukuki ve iktisadi nedenleri ile ortaya koyarken aynı zamanda sosyal ve kültürel yapıyı göz önünde bulundurarak belirlenen sorunların pratikte yaşandığı biçimleri sendika üzerinde ele alarak çözüm önerisi sunmayı hedeflemektedir.

Abstract:
In this study, the labour organizations in the field of cinema in Turkey, which are widely ignored in previous researches on unions in Turkey, are examined within the scope of the Union of Cinema Workers (Sine-Sen). It is also aimed to discuss the successes and failures of the union together with their social, political and cultural reasons and to offer a solution proposal. By examining how the Union of Cinema Workers (Sine-Sen) is affected by social, political and economic factors, an answer is searched to find out why its achievements are actually far behind the target. When the history of labour relations in Turkey is examined, it can be seen that the problems relating to the issues that directly affect the working life; such as low wages, precarious employment, lack of job security measures and the restriction of union rights, exist in many sectors. There is no doubt that the main reason is the size of the sectors and correspondingly number of employees and also the size of the risk that the sector carries. This situation is also reflected in the studies related to the field. In this context, cinema is one of the sectors that are ignored. The magical world created by cinema has caused the troubles of the production process to remain behind the scene. Beyond the meanings and symbols which cinema creates, it is a sector that carries similar labour risks to other sectors. This study aims to identify the organizational problems in the field of cinema along with political, legal and economic reasons. In addition, by taking into consideration of the social and cultural structures, this study aims to propose solutions by examining the forms that identified problems take in practice through the union.