Jinekolojik kanser hastalarında kemoterapi tedavisi sürecinde uygulanan progresif kas gevşeme egzersizleri ve refleksolojinin ağrı, yorgunluk, anksiyete, depresyon ve yaşam kalitesi üzerine etkisi; randomize kontrol çalışması
Effect of progressive muscle relaxation exercises and reflexology applied during chemotherapy treatment on pain, fatigue, anxiety, depression and gynecologic cancer patients' quality of life in randomized control study,
Yazar: HACER ALAN
Danışman: PROF. DR. FÜSUN TERZİOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Antineoplastik ajanlar = Antineoplastic agents ; Ağrı = Pain ; Depresyon = Depression ; Kas gevşemesi = Muscle relaxation ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Refleksoterapi = Reflexotherapy ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yorgunluk = Fatigue ; Ürogenital neoplazmlar = Urogenital neoplasms

Özet:
Bu araştırma, jinekolojik kanser hastalarında kemoterapi sürecinde refleksoloji ve progresif kas gevşeme egzersizlerinin; ağrı, yorgunluk, anksiyete, depresyon ve yaşam olarak 21.12.2013-07.07.2015 tarihlerinde Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Onkoloji Kliniği, Hacettepe Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı, İç Hastalıkları Anabilim Dalı ve Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Medikal Onkoloji Gündüz Tedavi Ünitelerinde kemoterapi alan hastalara yapılmıştır. Örneklem kapsamına alınan katılımcılar 4 gruba 20'şer hasta olacak şekilde alınmış ve toplam 80 kişiye ulaşılmıştır. Müdahale gruplarında refleksoloji, progresif kas gevşeme egzersizleri ve iki yöntem bir arada uygulanmış, kontrol grubuna alınan kadınlara hiçbir müdahale yapılmamıştır. Müdahaleler kadınlara 8 hafta boyunca haftada 2 kez ev ziyareti şeklinde uygulanmıştır. Veriler; Veri Toplama Formu, Brief Ağrı Envanteri, Brief Yorgunluk Envanteri, Beck Anksiyete Envanteri, Beck Depresyon Envanteri ve Yaşam Kalitesi Ölçeği/Kanser Hastası aracılığı ile hastalarla ilk görüşmede, müdahaleler başladıktan sonraki 3., 8., ve 12. haftada toplanmıştır. Veriler frekans, yüzde hesaplamaları, ki-kare, Fisher Exact Test, student t testi, ANOVA, korelasyon ve Tukey HSD testi ile değerlendirilmiştir. Refleksoloji ve progresif kas gevşeme egzersizlerinin birlikte uygulandığı grupta hastalarda, anlamlı düzeyde ağrı, yorgunluk, anksiyete, depresyon düzeyinin azalttığı, yaşam kalitesini arttırdığı saptanmıştır (p<0.05). Refleksoloji ve progresif kas gevşeme egzersizlerinin jinekolojik kanser hastalarında kemoterapi sürecinde ağrı, yorgunluk, depresyon ve anksiyete seviyesinin azaltılması, yaşam kalitesinin yükseltilmesinde güvenli bir şekilde kullanılması önerilmiştir.

Abstract:
This study was performed to determine effects of reflexology and progressive muscle relaxation exercises on pain, fatigue, anxiety, depression and quality of life during chemotherapy process in cancer patients as a randomized control study for patients having chemotherapy in Medical Oncology Day Treatment Units of Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Oncology Training and Research Hospital, Necmettin Erbakan University Meram Medical Faculty Oncology Clinic, Hacettepe University Department of Gynecology and Obstetrics Chemotherapy Unit and Department of Internal Diseases between dates of 21.12.2013 and 07.07.2015. Participants within the scope of sample were divided into 4 groups as 20 patient in each group, and totally 80 people were reached. Reflexology, progressive muscle relaxation exercises and both methods were co-administered in intervention groups, no treatment was carried out for control group. Interventions were applied as 2 times in form of home visits as week for 8 weeks. Data were collected in the first interview and at 3rd, 8th and 12th weeks post-interventions via Data Collection Form, Brief Pain Inventory, Brief Fatigue Inventory, Beck Anxiety Inventory, Beck Depression Inventory and Life Quality Scale/Cancer Patient. The data evaluation was based on the percentage, frequency, Chi-square, Fisher Exact Test, student t test, ANOVA, correlation and Tukey HSD test. It was detected that in the group of reflexology and progressive muscle relaxation exercises decreased pain, fatigue, anxiety, depression in patients and enhanced quality of life. It was suggested that reflexology and progressive muscle relaxation exercises should be used safely in decreasing pain, fatigue, depression and anxiety level and enhancing quality of life during chemotherapy process in gynecologic cancer patients.