10-14 yaş arası basketbolcuların vücut kompozisyonları ile beslenme öz yeterlilikleri ve beslenme alışkanlıkları arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Exami̇nati̇on of the relati̇onshi̇p between nutri̇ti̇on self-suffi̇ci̇ency and nutri̇ti̇on habi̇ts to body composi̇ti̇on of 10-14 age basketball players
Yazar: HALİT ONUR GÜLVEREN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET PENSE
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Basketbol = Basketball ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Davranış = Behavior ; Metabolizma = Metabolism ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Vücut bileşimi = Body composition ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Değişen beslenme alışkanlıkları nedeniyle günümüzün en önemli sağlık sorunlarından biri haline gelen sağlıksız beslenme, erişkinler kadar çocukları da etkilemektedir. Çocuklarda görülen düzensiz beslenmenin temelinde aileden gelen genetik mirasın etkisi kadar, yemek yeme kültürü ve sağlıklı yemek seçebilme alışkanlıkları da önemli bir durum olarak karşımıza gelmektedir. Beslenmeyle ilgili kazanılan alışkanlıklar çocukluk döneminde gelişerek yaşam boyu devam etmekte ve erişkin dönemde de değiştirmek oldukça zor olmaktadır.
Bu çalışmada, 10 14 yaş arası erkek basketbolcu sporcuların yemeklerde sağlıklı besin seçebilme alışkanlıkları ile vücut kompozisyonları arasındaki bir ilişkinin olup olmadığı araştırılmıştır.
Yeme alışkanlıklarının belirlenmesinde çocuk beslenme öz-yeterlik ölçeği (ÇBÖÖ) ve beslenme davranış ölçeği (BDÖ), vücut kompozisyonunun belirlenmesinde ise; vücut yağ yüzdesi (VYY), vücut kütle indeksi (VKİ),  bel kalça oranı (BKO) ve bazal metabolizma hızı (BMH) kullanılmıştır. İstatistiksel analizde; öncelikle Kuruskal Wallis testiyle normalalite durumuna bakılmış. Daha sonra ise, her iki beslenme ölçeği ile vücut kompozisyonu parametreleri arasındaki ilişki Pearson Korelasyon testi ile belirlenmiştir. İlişkinin anlamlı olabilmesi için (p < 0.05)'den küçük bir değer alması gerekmektedir.
Sonuç olarak, BDÖ ile vücut kompozisyon parametrelerinden VYY' leri arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki belirlenirken (p<0.05), diğer vücut kompozisyonu parametreleri arasında anlamlı bir ilişki tespit edilemiştir (p > 0.05). VYY ile BDÖ ölçeği arasındaki pozitif yöndeki ilişkinin şiddeti ise, (r = 0,243) zayıf bir ilişki olarak belirlenmiştir. ÇBÖÖ ile vücut kompozisyon parametrelerinden hiç biri arasında anlamlı ilişki gözlenmemiştir (p>0,05).

Anahtar Kelimeler: Beslenme, davranış ölçekleri, vücut kütle indeksi, bazal metabolizma, basketbol.

Abstract:
Unhealthy nutrition, which has become one of the most important health problems due to changing eating habits, affects children as well as adults. The irregular diet in children is the basis of the genetic heritage of the family, as well as the eating habits and healthy eating habits can be seen as an important situation. Nutritional habits gained in childhood are lifelong and they are difficult to change in adulthood.
The aim of this study was to investigate whether there is a relationship between the body composition and the habits of healthy male athletes between the ages of 10 and 14 years.
Child nutrition self-efficacy scale (CNSS) and dietary behavior scale (DBS) in determining eating habits, In determining the body composition; body fat percentage (BFP), body mass index (BMİ), Waist hip ratio (WHR) and basal metabolic rate (BMR) were used. In statistical analysis; The Kuruskal Wallis test was used to determine the normal state. Then, the relationship between both diet scale and body composition parameters was determined by Pearson Correlation Test. In order for the relationship to be significant p <0.05, it should take a value less than.
As a result, a statistically significant correlation was found between body mass parameters and body fat BFP with DBS p <0.05, no significant relationship was found between the other body composition parameters (p> 0.05). The severity of the positive correlation between the BFP and the BDS scale was determined as a weak relationship (r = 0.243). No significant correlation was found between the CNSS and any of the body composition parameters (p> 0.05).

Keywords: Nutrition, behavioral scales, body mass index, basal metabolism, basketball.