Karaman Devlet Hastanesinde sigara içen çalışanların sigara içme davranışının ve bırakma isteğinin belirleyicileri
The determinants of smoking behaviour and smoking cessation desire of the smoking personnel working in Karaman State Hospital
Yazar: HÜSEYİN YAŞAR
Danışman: DOÇ. DR. FATİH KARA
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Hastaneler = Hospitals ; Hastaneler-devlet = Hospitals-public ; Karaman = Karaman ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sigara içme = Smoking ; Sigarayı bırakma = Smoking cessation

Özet:
Sigara kullanımı ciddi bir halk sağlığı sorunu olarak önemini sürdürmektedir. Bu sorunun çözümünde toplumu etkileme potansiyeli olan sağlık çalışanlarının tutum ve davranışları önem göstermektedir.
Bu çalışma, sigara içen sağlık çalışanlarının sigara içme davranışları ve bırakma isteklerinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır.
Araştırmanın evrenini Karaman Devlet Hastanesi'nde sağlık çalışanı, temizlik personeli, veri giriş elemanı, atölye çalışanı, özel güvenlik görevlisi, yemekhane çalışanı ve işçi olarak görev yapan 1153 kişi oluşturmuştur. Sigara içen çalışanlar örneklemi oluşturmakla beraber 294 sigara içen çalışana ulaşılmış ve yeterli kabul edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak iki bölümden oluşan anket formu kullanılmıştır. Anket formunun ilk bölümünde kişisel bilgi formu, ikinci bölümünde ise Fageström Nikotin Bağımlılık Testi (FNBT) yer almaktadır.
Sigara bırakma durumunun cinsiyet, unvan, yaşanılan yer, öğrenim durumu, baba öğrenim durumu, sigarayı ilk deneme yaşı, sigaranın sürekli içilmeye başlanılan yaş, eş ya da sevgilinin sigara kullanımı, sigarayı sürdürme nedenleri, sigarayı bırakmayı deneme, sigarayı bırakmayı düşünme, sağlık profesyonelinden bırakma önerisi alma ve uzman desteği isteme değişkenlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği bulguları elde edilmiştir. 
Fageström Nikotin Bağımlılık Testi toplam puanı ile sigara bırakma durumu arasında anlamlı farklılık göstermediği fakat yasaklara uymada zorlanma ve hastalıkta dahi sigara içme değişkenleri göre anlamlı farklılık gösterdiği bulgular elde edilmiştir.
Bu sonuçlar doğrultusunda; sağlık çalışanlarının sigara bırakmalarına destek olmak amacıyla toplumdaki rol model olmalarına vurgu yapılması ve çalışılan sağlık kurumlarınca desteklerin sağlanması ve sigara kullanımına yönelten faktörlerin indirgenmesi önerilmektedir.

Anahtar Sözcükler: Bağımlılık, sigara bağımlılığı, sigara bırakma, hastane
çalışanları.

Abstract:
Smoking maintains its importance as a serious public health problem. The attitudes and behaviours of healthcare professions who have potential to influence society are important while solving this problem.
This study was performed as descriptive in order to determine smoking behaviours and cessation desire of smoking healthcare professions .
A total of 1153 individuals working in Karaman State Hospital as healthcare profession, cleaning staff, data entry staff, workshop worker, private security personnel, cafeteria staff and worker consisted the axis of the research. Besides creating the sample of smoking personnel, 294 smoking personnel were got in contact and this number is deemed to be adequate. Questionnaire form that consist of two part was used as data collecting tool. The first section of the questionnaire includes the personel information and the second section includes Fagerstrom Test for Nicotine Dependence (FTND).
The study obtained the findings indicate that smoking cessation status presents meaningful differences according to the variables of gender, title, place of residence, education level , education level of the father, the age of the first trial of smoking, the age of beginning to regular smoking, the smoking of the spouse or lover, the reasons to continue smoking, attempt to smoking cessation, intention of smoking cessation, getting advice from healthcare profession for cessation and demanding expert support. 
The study reached  the findings which do not present meaningful differences between the total score of Fagerstrom Test for Nicotine Dependence and smoking cessation status , while the ones which present meaningful differences according to the variables of difficulty in obeying rules and smoking even during the illness. 
In accordance with these results, in order to support the healthcare professions for smoking cessation, it is recommended to emphasize on being role model in society, to provide support by healthcare institutions in which they work and to reduce the factors that cause smoking.

KeyWords:Addiction, smokingaddiction, smokingcessation, hospitalstaff.