Mükemmeliyetçiliğin bireysel ve örgütsel çıktılar üzerindeki etkisinde entelektüel sahtekârlık fenomeninin aracılık rolü
The mediating role of intellectual imposter phenomenon in the effect of perfectionism on individual and organizational outcomes
Yazar: BEGÜM YALÇIN
Danışman: DOÇ. DR. RUKİYE ÇELİK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management

Özet:
Entelektüel sahtekârlık fenomeni, kişinin mesleki hayatında sürekli başarısızlık korkusu yaşamasına neden olan üst düzey başarı görevleriyle karşı karşıya kaldığında ortaya çıkabilen ve aksi yöndeki nesnel kanıtlara rağmen yetersizliğe dair hissedilen güçlü bir inanca karşılık gelmektedir. Kişinin içsel yolcuğunda derinleşen bu yetersizlik duygusu, kırk yılı aşkın bir süredir psikoloji biliminde ele alınmasına karşın yönetim-organizasyon ve sağlık yönetimi alanında yeterince araştırılmamış, fenomenin iş çıktıları incelenmemiştir. Bununla birlikte yazın dünyasında söz konusu fenomenin öncül ve çıktılarına ilişkin bütünsel bir araştırmaya rastlanmamıştır. Dahası yapılan işin hataları tolere edemediği sağlık hizmet sunumunda rol olan meslek grupları arasında var olabilecek entelektüel sahtekârlık duygularının, çalışanların performansları üzerindeki etkileri bilinmemektedir. Yazındaki bu önemli boşluğu doldurabilmek amacıyla bu araştırmada, entelektüel sahtekârlık fenomeninin öncül ve çıktıları (bireysel-örgütsel) bütünsel olarak ele alınmış ve alan araştırması aracılığıyla bu fenomene ait özgün bir model geliştirilerek test edilmiştir. Bu amaç doğrultusunda İstanbul ilinde bulunan hastanelerde görev yapmakta olan hekim, hemşire ve diğer sağlık çalışanları olmak üzere 993 katılımcıya anket yöntemiyle ulaşılmıştır. Ankette ölçüm aracı olarak Mükemmeliyetçilik Ölçeği, Clance Sahtekârlık Fenomeni Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği, İşkoliklik Ölçeği, İş Tatmini Ölçeği, İş Performansı Ölçeği, İşyeri Mutluluğu Ölçeği ve İşten Ayrılma Niyeti Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler kapsamında temel analizler SPSS programıyla; geçerlilik analizi, hipotezlerin ve modelin test edilmesi ise AMOS programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Analiz sonucunda kuramdan hareketle geliştirilen model doğrulanmış olup, entelektüel sahtekârlık fenomeninin işleyiş yapısına dair özgün üç farklı model geliştirilmiştir. Geliştirilen modeller sayesinde araştırma değişkenleri arasında birçok tam ve kısmi aracılık etkisi keşfedilmiştir. Buna göre mükemmeliyetçi kişilik yapısı kişilerin entelektüel sahtekârlık duygularını tetiklemektedir. Entelektüel sahtekârlık algısı ise kişilerin genel olarak hayatlarındaki doyumun düşmesine neden olurken; iş hayatlarında işkolik bireyler olmasına, ayrıca iş performansı, iş tatmini ve işyeri mutluluklarının düşmesine, işten ayrılma niyetlerinin ise artmasına neden olmaktadır. Diğer taraftan entelektüel sahtekârlık fenomeninin erkek katılımcılarda daha yoğun görünüyor olması, toplumsal cinsiyet normlarının varlığını kanıtlamıştır. Ayrıca sağlık meslek grupları arasında entelektüel sahtekârlık duygularının en yüksek üniversite hastanesinde görev yapmakta olan asistan hekim ve hekimler tarafından deneyimlendiği tespit edilmiştir. Bununla birlikte mesleki deneyimin entelektüel sahtekârlık fenomeniyle ters orantılı olduğu, daha deneyimsiz çalışanların daha fazla entelektüel sahtekârlık duygularına sahip oldukları saptanmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Entelektüel Sahtekârlık Fenomeni, Sağlık Meslek Grupları

Abstract:
The phenomenon of intellectual imposter refers to a strong belief in one's inadequacy despite objective evidence to the contrary, which can occur when faced with high-level achievement tasks that cause a person to constantly fear failure in their professional life. Although this sense of inadequacy, which deepens in the inner journey of the person, has been studied in psychology for more than forty years, it has not been sufficiently researched in the field of management-organization and healthcare management, and the work outputs of the phenomenon have not been examined. In addition, there is no holistic research on the antecedents and successors of this phenomenon in the literature. Moreover, the effects of imposter feelings that may exist among professional groups involved in health service delivery, where the work cannot tolerate mistakes, on the performance of employees are unknown. In order to fill this important gap in the literature, in this study, the antecedents and successors (individual-organizational) of the intellectual dishonesty phenomenon were examined holistically and a specific model of this phenomenon was developed and tested through field research. For this purpose, 993 participants, including physicians, nurses and other healthcare professionals working in hospitals in Istanbul province, were reached by survey method. Perfectionism Scale, Clance Imposter Phenomenon Scale, Life Satisfaction Scale, Workaholism Scale, Job Satisfaction Scale, Job Performance Scale, Workplace Happiness Scale and Turnover Intention Scale were used as measurement tools in the survey. Within the scope of the data obtained, basic analyses were carried out with the SPSS program; validity analysis, testing of hypotheses and model were carried out with the AMOS program. As a result of the analysis, the model developed based on the theory was validated and three different models were developed regarding the functioning structure of the intellectual imposter phenomenon. Thanks to the developed models, many full and partial mediation effects were discovered between the research variables. Accordingly, the perfectionist personality structure triggers people's feelings of imposter. The perception of imposter, on the other hand, leads to a decrease in satisfaction in people's lives in general and causes them to become workaholics in their Professional lives, as well as a decrease in job performance, job satisfaction and workplace happiness, and an increase in turnover intentions. On the other hand, the fact that the intellectual imposter phenomenon was more intense in male participants proved the existence of gender norms. In addition, it was determined that the highest feelings of imposter among health professional groups are experienced by the assistant physicians and physicians working in the university hospital. In addition, it was found that professional experience was inversely related to the phenomenon of intellectual imposter, with more inexperienced employees having more feelings of intellectual imposter.
Key Words: Intellectual Imposter Phenomenon, Health Profession Groups