Karaciğer nakli yapılmış hastalarda müziğin uyku kalitesine etkisi
The effect of music to sleep quality on liver transplanted patients
Yazar: HASAN SARITAŞ
Danışman: DOÇ. MERAL ÖZKAN
İnönü Üniversitesi / Karaciğer Nakli Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Karaciğer Nakli Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Karaciğer Nakli Yapılmış Hastalarda Müziğin Uyku Kalitesine Etkisi
Amaç: Bu araştırma müziğin karaciğer nakli yapılmış hastaların uyku kalitesi
üzerindeki etkisini incelemek amacıyla yapıldı.
Materyal ve Metot: Araştırma ön test-son test kontrol gruplu yarı deneme
modeline göre Mayıs 2017–Ocak 2018 tarihleri arasında İnönü Üniversitesi Karaciğer
Nakli Enstitüsü'nde yürütüldü. Araştırmanın evrenini karaciğer nakli olan tüm yetişkin
hastalar oluşturdu. Araştırmanın örneklemini ise; olasılıksız gelişigüzel örnekleme
yöntemiyle seçilen 88 hasta (44 deney, 44 kontrol) oluşturdu. Veri toplama aracı olarak
Hasta Tanıtım Formu ve Richard Campbell Uyku Kalitesi Ölçeği (RCUÖ) kullanıldı.
Deney grubunun verileri toplanırken önce Hasta Tanıtım Formu ve RCUÖ uygulandı
ardından 4 gün boyunca hastalar uyumadan önce araştırmacı tarafından müzik dinletildi.
Son müzik uygulamasından 24 saat sonra hastalara tekrar RCUÖ uygulanarak uyku
kaliteleri değerlendirildi. Kontrol grubuna ise önce Hasta Tanıtım Formu ve RCUÖ
uygulandı. Herhangi bir uygulama yapılmadan 5 gün sonra RCUÖ tekrar uygulandı.
Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, ki-kare ve t testi kullanıldı.
Bulgular: Araştırma kapsamına alınan deney grubundaki hastaların uyku kalitesi
ön test puan ortalamasının 32.3±18.7 olduğu, müzik dinletisi sonrası ise 52.1±19.4'e
yükseldiği belirlendi. Kontrol grubunda ise uyku kalitesi ön test puan ortalaması
41.9±20.4 iken son test puan ortalamasının 41.4±19.9 olduğu saptandı. Deney grubunun
ön test-son test puanı arasında görülen farklılığın istatistiksel olarak önemli (p=0.000),
kontrol grubunda görülen farklılığın ise önemli olmadığı belirlendi (p=0.420).
Sonuç: Araştırma sonucunda elde edilen bulgular müziğin karaciğer nakli
sonrası uyku kalitesini arttırdığını göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Müzik, karaciğer nakli, hemşirelik, uyku

Abstract:
The Effect Of Music To Sleep Quality On Liver Transplanted Patients
Objectıve: Study was conducted to investigate effect of music to sleep quality
on liver transplanted patients
Materıals-Methods: The study was conducted at Inonu University Liver
Transplant Institute between May 2017 and January 2018 using semi-trial model with
pre-test and post-test control groups. The universe contains adult patients with liver
transplants. Research sample is; 88 patients (44 trials, 44 controls) selected by
haphazard sampling method. Patient Presentation Form (HTF) and Richard Campbell
Sleep Quality Scale (RCUÖ) were used for collecting tools. During collecting
experiment group data, HTF and RCUÖ were applied; then researcher played music for
4 days before patients slept. One day after last musical practice, sleep quality was
assessed by applying RCUÖ again. For control group, HTF and RCUÖ were applied
first. RCUÖ was reapplied after 5 days without any application. Number, percentage,
average, standard deviation, chi-square and t-test were used for analyzing data.
Results: It was determined that average sleep quality pre-test score of patients in
experimental group was 32.3 ± 18.7 and that increased to 52.1 ± 19.4 after music
listening. In control group, while average sleep quality pre-test score was 41.9 ± 20.4,
final test score average was determined as 41.4 ± 19.9. It was noted that difference
between pre-test and post-test scores of experimental group was statistically significant
(p = 0.000) and difference in control group wasn't significant (p = 0.420).
Conclusions: Findings of study indicate that music enhances sleep quality after
liver transplantation.
Key words: Music, liver transplantation, nursing, sleep