Avukatların perspektifinden Türkiye'de çocuk suçluluğu: Nitel bir araştırma örneği
Juvenile delinquency in Turkey from the perspective of lawyers: A qualitative research example
Yazar: BUSE ÇEVİK
Danışman: DOÇ. DR. HANDE ŞAHİN
İzmir Demokrasi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Suçlu çocuklar = Delinquent children

Özet:
Her toplumun kendine özgü toplumsal olgu ve değişim süreçleri mevcuttur. Evrensel bir olgu olarak suç, her toplum için aynı tanımda fakat cezai müeyyideler olarak farklılaşmıştır. Suçun geniş kapsamlı doğası, açıklanabilir ve anlaşılır olmasını zorlaştırmaktadır. Mikro perspektifte çocuk suçluluğu, çocuğun hem suç işlediği hem de işlediği suçun da mağduru olduğu konuyu ele almak gerektirdiğinden daha hassas ve detaylı yaklaşılması gereken kompleks bir alanda yer almaktadır. 
Bir çocuğa bakıldığında toplumun tüm dinamikleri görülmektedir. Bu bağlamda çocuk suçluluğunun anlaşılması ve açıklanması; toplumun yapısını, devletin dinamiklerini, toplumsal bir alan inşa eden aile, eğitim kurumlarını ve hayat boyu suçluluğun anlaşılmasını sağlamaktadır. Çocuk suçluluğunun bu mahiyeti tez konusu olarak seçilmesini sağlamıştır. Avukatlar, çocuk suçluluğuna dair çocukların kendilerinden sonra olguya en yakın isimlerdir. Bu bağlamda çalışma, çocukların suç eyleminde bulunduklarında detaylı ve birebir konuştukları ilk  kişi olan avukatlar ile yapılmıştır. Bu çalışma, literatürde çocuk suçluluğu bağlamında avukat deneyimlerinden yararlanan ilk bilimsel çalışma olması bağlamından önemlidir. 
Tez çerçevesinde 25 çocuk ve ceza avukatıyla görüşülmüştür. Avukatlara çocukları suça sürüklenmesine neden olan aile, yaşadıkları yer, sosyo-ekonomik durum, yaş durumları, okul, akran- akraba çevresi, suç farkındalıkları ve suçu tekerrür ettirme nedenleri ile sorular sorulmuştur. 
Çalışmaların bulgularına bakıldığında, çocukların ağırlık olarak suç işleme  yaş aralıklarının 12-15 yaş arasında olduğunu,  okul başarıları ile suç işleme eylemleri arasında bir bağ olduğunu, mülteci çocukların geldikleri yer ve yaşam koşullarına göre işledikleri suç türlerinde farklılıkların olduğunu, ailelerin sosyo-demografik özelliklerinin çocukların sadece suç türünde bir değişliğe neden olduğunu, ailelerinde suç geçmişi olan çocukların suçu tekerrür ettirmesinde bir bağ olduğunu ve çocukların sosyalleşme süreçlerinin mağdur konumundan suça sürüklenen çocuk konuma geçilmesinde etken olduğu bulgulanmıştır.  
Çalışma sonucunda, Türkiye'de çocuk suçluluğu için mağdur, aile içi istismar, alt kültür, çocuk yoksulluğu, sapkın kariyer, sosyalizasyon, cezaların caydırıcılığı, göç gibi kavramların anahtar kavramlar olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Türkiye'deki çocuk suçluluğu ancak bu fenomenlerin bağlamında anlaşılabilir. 

Anahtar Kelime: Çocuk Suçluğu, Mağdur, Suç, Sosyalizasyon, Alt Kültür

Abstract:
Every society has its own unique social phenomena and change processes. Crime, as a universal phenomenon, has the same definition but differs in penal sanctions for each society. The far-reaching nature of the crime makes it difficult to explain and understand. In the micro perspective, juvenile delinquency is a complex area that needs to be approached more sensitively and in detail, as it requires addressing the issue of the child both committing a crime and being a victim of the crime he committed.
When we look at a child, we see all the dynamics of a society. In this context, understanding and explaining juvenile delinquency; It provides the structure of society, the dynamics of the state, the family, educational institutions that build a social space, and an understanding of lifelong guilt. This nature of juvenile delinquency led to its selection as the subject of the thesis.
Lawyers are the people closest to the facts about juvenile delinquency after the children themselves. In this context, the study was conducted with lawyers, who are the first people children talk to in detail and one-on-one when they commit a criminal act. This study is significant in the context of being the first scientific study in the literature to draw on lawyer experiences in the context of juvenile delinquency. 
The study interviewed 25 juvenile and criminal lawyers. Lawyers were asked questions about the family, where they live, socio-economic status, age status, school, peer-relative environment, crime awareness and the reasons for repetition of the crime. 
When we look at the findings of the studies, we see that the age range of children committing crimes is mainly between 12-15 years of age, that there is a connection between school success and criminal acts, that there are differences in the types of crimes committed by refugee children depending on where they come from and their living conditions, and that the socio-demographic characteristics of the families do not only affect the children's ability to commit crimes. It has been found that it causes a change in the type of crime, that there is a link in the recidivism of children with a criminal history in their families, and that the socialization processes of children are a factor in the transition from the victim to the child who is dragged into crime.
As a result of the study, it was concluded that concepts such as victim, domestic abuse, subculture, child poverty, deviant career, socialization, deterrence of punishments and immigration are key concepts for juvenile delinquency in Turkey. Juvenile delinquency in Turkey can only be understood in the context of these phenomena.

Key Words: Juvenile Crime, Victim, Crime, Socialization, Subculture