3-7 yaş arası besin alerjisi, astım ve saman nezlesi bulunan çocuklarda dil ve konuşma becerilerinin değerlendirilmesi
Evulation of language and speech skills of children aged 3-7 with food allergy, asthma and hay fever
Yazar: İREM İLMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FERHAT KORKMAZ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ AŞENA KARAMETE
Kapadokya Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu çalışmada, 3-7 yaş arası randomize seçilen besin, astım ve saman nezlesi alerjilerinden herhangi birine sahip çocukların genel gelişimlerinin, dil ve konuşma becerilerinin ve motor konuşma becerilerinin nasıl olduğu incelenecektir. Araştırmaya 15 astım alerjisi tanısı olan, 20 besin alerjisi tanısı olan ve 15 saman nezlesi alerjisi ile birlikte toplamda 50 çocuğun katılımı sağlanmıştır. Araştırmaya 3-7 yaş arası çocuklar katılmıştır. Çalışmaya dahil edilen çocukların ebeveynlerine onam formu imzalatılarak Ankara Gelişim Tarama Envanteri (AGTE; Savaşır, Sezgin ve Erol, 1995) ile genel gelişimini, Sesletim ve Ses Bilgisi Testi (SST; Topbaş, 2006) ile sesletim gelişimini, Türkçe Erken Dil Gelişim Testi (TELD-3-TR, Topbaş-Güven, 2013) ile alıcı ve ifade edici dil gelişimini ve Motor Konuşma Becerisinin Dinamik Değerlendirilmesi Türkçe Versiyonu (DEMMS-TR; Karamete, 2020) ile motor konuşma gelişimini değerlendirmek amacıyla uygulanmıştır. Değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu analitik yöntemlerle (Shapiro-Wilk) incelenmişir. Grup karşılaştırmalarında ki-kare analizi kullanılmıştır. Kategorik değişkenlerin ilişkisi için Fisher Exact Test kullanılmıştır. İstatistiksel analizler için anlamlılık seviyesi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Çalışmada istatistiksel olarak önemli farklılıklar p<0.05 referans alınarak yorumlanmıştır.  Araştırmanın sonuçlarına göre; genel gelişim düzeyleri, dil gelişim becerileri, sesletim becerileri ve motor konuşma becerileri sonuçlarına göre alerji grupları arasında karşılaştırma analizleri yapılarak istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Fakat 50 alerjili katılımcının geneline bakıldığında %48 genel gelişim düzeylerinde yaşıtlarına göre geri gelişim seyri gösterdikleri, %66'sının da sesletim bozukluğuna sahip oldukları belirlenmiştir. Dil becerileri değerlendirildiğinde %62 normal gelişim gösterse de %38'i oluşturan yüksek sayıda dil bozukluğu olan çocuk saptanmıştır. Motor beceriler değerlendirildiğinde ise %94'ü oluşturan büyük bir çoğunlukta çocukluk çağı apraksisi görülmemiştir. Alerji ile genel gelişim düzeyleri, dil ve konuşma bozuklukları arasında ilişki olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışma alan için katkı sağlayabilir ve ileriki çalışmalar için referans olabilir. Aynı zamanda çocukların alerji tanısını aldıktan sonra gelişimlerinin takip edilmesi için de önem taşımaktadır.

Abstract:
In this study, it was investigated that the level of language and speech skills of randomly selected children aged 3-7 years with any of the food, asthma and hay fever allergies are at the level of their peers, and the risk factors for language and speech disorders of the allergy types included in the study. A total of 50 children, including 15 with asthma allergy diagnosis, 20 food allergy diagnosis, and 15 hay fever allergy, participated in the study. Children aged 3-7 years participated in the study. The parents of the children included in the study signed the consent form, and Ankara Developmental Screening Inventory (AGTE; Savaşr, Sezgin, & Erol, 1995), Pronunciation and Phonology Test (SST; Topbaş, 2006), Turkish Early Language Development Test (TELD-3-TR, Topbaş) - Güven, 2013) and Dynamic Evaluation of Motor Speaking Skills Turkish Version (DEMMS-TR; Karamete, 2020) were applied. Data analysis SPSS 25 version program was used. The conformity of the variables to the normal distribution was examined by analytical methods (Shapiro-Wilk). Chi-square analysis was used for group comparisons. Fisher Exact Test was used for the relationship of categorical variables. The significance level for statistical analysis was accepted as p<0.05. Statistically significant differences in the study were interpreted with reference to p<0.05. According to the results of the research; No statistically significant difference was found between the allergy groups by making comparison analyzes according to the results of general development levels, language development skills, pronunciation skills and motor speech skills. However, when the 50 participants with allergies were examined in general, it was determined that they showed a backward developmental course compared to their peers at the general developmental level of 48%, and 66% of them had a speech disorder. When language skills were evaluated, although 62% showed normal development, a high number of children with language disorders constituting 38% were found. When motor skills are evaluated, childhood apraxia was not observed in the majority of 94%. It is thought that there may be a relationship between allergy and general developmental levels, language and speech disorders. This study can contribute to the field and be a reference for future studies. It is also important to follow the development of children after they are diagnosed with allergy.