Dispne şikayeti ile acil servise başvuran hastalarda akciğer ultrasonografisinin yeri
The role of lung ultrasound in dyspneic patients at emergency department
Yazar: BURAK BEKGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. FİKRET BİLDİK
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Akciğer = Lung ; Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Dispnea = Dyspnea ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential ; Ultrasonografi = Ultrasonography ; Ultrasonografi-doppler = Ultrasonography-doppler

Özet:
Giriş: Dispne; yaygın görülen ve hastaların hayat kalitesini önemli ölçüde düşüren bir semptomdur.[2] Dispne ayırıcı tanısında başta kardiyovasküler ve solunum sistemi olmak üzere birçok sistem akla gelmelidir. [4] Dispneye neden olan kardiyak ve kalp dışı nedenleri birbirinden ayırt etmek ise büyük bir sorundur.[5]
Akciğer ultrasonografisi (USG), son dönemlerde plevral ve perikardiyal effüzyon, ampiyem, pnömotoraks, pulmoner tromboembolizm (PTE) ve pnömoni gibi torasik patolojilerin tanısını hızlı koymada çok başarılı bir yatak başı tanı aracı haline gelmiştir.[10]
Bu çalışmada, acil servise dispne şikayeti ile başvuran hastalarda akciğer USG'nin diğer tanı yöntemleri ile karşılaştırılıp, acil servislerde hızlı ve güvenilir bir tanı aracı olup olmadığının araştırılması amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Çalışma; prospektif gözlemsel klinik bir çalışma olarak dizayn edilmiş, acil servisimizde 01.12.2012-28.02.2013 tarihleri arasında yapılmıştır. Birincil şikayeti dispne olan tüm hastalara, hastanın kliniğinden habersiz olan acil tıp hekimlerince akciğer USG ile BLUE protokol uygulanmıştır. 
Bulgular: Akciğer USG ile BLUE protokol uygulanan ve B profili saptanan hastaların (n=92) KKY tanısındaki duyarlılığı %87,6 ve özgüllüğü %97,6 saptanmıştır. BLUE protokol algoritmalarında PLAPS (n=23), AB profili (n=40), C profili (n=10) ve B' profili (n=5) saptanmasının pnömoni tanısındaki duyarlılığı 82,4 ve özgüllüğü 99,0'dır.  A profili saptanan hastalarda (n=196) astım/KOAH tanısı koymadaki duyarlılığı %98,6 ve özgüllüğü %67,5 olarak bulunmuştur. A profili ile beraber alt ekstremite venlerinde tromboz saptanan hastalarda (n=6) PTE tanısı koymadaki duyarlılığı %46,2 ve özgüllüğü %100 saptanmıştır. Akciğer noktası bulgusunun (n=5) pnömotoraks tanısındaki duyarlılığı %71,4, özgüllüğü ise %100 olarak bulunmuştur. Çalışmada BLUE protokol algoritması içerisinde olmamasına rağmen plevral ve perikardiyal efüzyona bakılmış ve 82 hastada plevral yada perikardiyal efüzyon saptanmştır. Normalde astım/KOAH grubundaki 23 hastada plevral, perikardiyal ya da pleval+perikardiyal efüzyon saptanmış ve bu hastaların acil servis yönetimi değişmiştir.
Sonuç: Acil servislerde sık karşılaşılan ve ciddi bir dispne nedeni olan plevral ve perikardiyal efüzyonun BLUE protokol algoritmalarına eklenmesi, acil tıp hekimlerine dispne nedenini belirlemede daha doğru bir şekilde yardımcı olabilir.

Abstract:
Objective: Dispnea; a common symptom that significantly reduces the quality of life of the patients. In the differential diagnosis of dyspnea, many systems should be considered especially including the cardiovascular and respiratory systems. It's a big issue to distinguish between the cardiac or non-cardiac causes of the dispnea. 
Recently lung ultrasonography (USG) is a successful bedside diagnostic tool to establish the diagnosis of thoracic pathologies such as pleural-pericardial effusion, empyema, pneumothorax, pulmonary thromboembolism (PTE) and pneumonia.
In this study, we aimed to compare lung USG with other diagnostic methods on patients who presented to the emergency department with dyspnea, and investigate whether lung USG is rapid and reliable diagnostic tool in the emergency department. 
Method: This study was performed as a prospective observational study in Gazi University Emergency Department between January 2012-February 2013. The BLUE-protocol was applied to all patients with a primary complaint of dyspnea by emergency physicians who are unaware of patient's clinical information.
Results: Patients were performed BLUE-protocol and determined the B profile in the diagnosis of patients (n=92) with CHF 87,6% sensitivity and 97,6% specificity was detected. In BLUE-protochol algorithms, the sensitivitiy and specifity of determining PLAPS (n=23), AB profile (n=40), C profile (n=10) and B' profile (n=5) in the pneumonia diagnosis were 82,4% and 99,0%, respectively.  It was found that sensitivity and specifity were 98,6% and 67,5%, respectively for Asthma / COPD diagnosis in patients (n=196) with A profile. It was determined that sensitivity and specifity were 46,2% and 100%, respectively for PTE diagnosis in patients with A profile and lower extremity venous thrombosis. It was found that sensitivity and specifity were 71,4% and 100%, respectively for the diagnosis of pneumothorax in patients with lung point. The pleural and pericardial effusion were evaluated in the study, although they are not included in BLUE-protocol algorithm, and the pleural or pericardial effusion was detected in 82 patients. The pleural, pericardial or pleural+pericardial effusion were detected in 23 patients of Asthma/COPD group, and the management of these patients was changed in the emergency department.
Conclusion:  The evaluation of pleural and pericardial effusion which are the cause of severe dyspne and frequently encountered in emergency service, in BLUE protochol algorithm may help the emergency service physicians to determining the cause of dyspnea.