Ergenlik döneminde sirkadiyen ritim ile akran ilişkileri arasındaki bağın incelenmesi
Examining the relationship between circadian rhythm and peer relationships in adolescence period
Yazar: SEÇİL SİNANOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. EDİBE PEMPEGÜL YILDIZ ; DOÇ. DR. AYLİN YETİM ŞAHİN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ana Çocuk Sağlığı Ana Bilim Dalı / Ana-Çocuk Sağlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education

Özet:
Giriş: Ergenlik dönemi bireylerin biyolojik, psikolojik ve sosyal açıdan önemli değişimler yaşadığı karmaşık bir süreçtir. Uyku-uyanıklık döngüleri, hormonal salınım, metabolizma ve bilişsel işlevler gibi birçok biyolojik süreci kontrol ederler. Ergenlik döneminde, hormon seviyelerindeki değişikliklerle birlikte sirkadiyen ritimlerde de önemli değişimler gözlenir. Bu çalışmada ergenlerin sirkadiyen ritimlerin uyku yoksunluğu, yeme sorunları ve akran ilişkileri ile arasındaki ilişkiyi incelemek amaçlamıştır.
Metod: Çalışmaya İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı, Ergen Sağlığı Bilim Dalında takip edilen 11-18 yaş aralığında kronik hastalık tanısı bulunmayan, örgün eğitime devam eden ergenler dahil edildi. İnsan Sirkadiyen Ritminde Sabahçıl-Akşamcıl Tipleri Belirlemede Kendi Kendini Değerlendirme Anket Formu, Adölesanlar İçin Beslenme Alışkanlıkları Ölçeği, Çocuk ve Ergenler İçin Uyku Yoksunluğu Ölçeği, Akran İlişkileri Ölçeği kullanılmıştır.
Sonuçlar: Sirkadiyen ritim ve akran ilişkileri arasında düşük düzeyde anlamlı bağ olduğu saptanmıştır. Bununla birlikte sağlıklı beslenme alışkanlıkları olan ve uyku yoksunluğu yaşamayan ergenlerin akran ilişkilerini daha olumlu olduğu ve akran ilişkileri sağlam olan ergenlerin beslenme alışkanlıklarının ve uyku düzenlerinin sağlıklı olduğu görülmüştür.

Abstract:
Introduction: Adolescence is a complex process in which individuals experience significant biological, psychological and social changes. They control many biological processes such as sleep-wake cycles, hormonal release, metabolism and cognitive functions. During adolescence, significant changes are observed in circadian rhythms along with changes in hormone levels. This study aimed to examine the relationship between circadian rhythms of adolescents and sleep deprivation, eating problems and peer relationships.
Methods: Adolescents between the ages of 11-18 who were followed in the Department of Child Health and Diseases, Adolescent Health Science Branch of Istanbul Medical Faculty and who were not diagnosed with chronic diseases and who were continuing formal education were included in the study. Self-Assessment Questionnaire Form, Eating Habits Scale for Adolescents, Sleep Deprivation Scale for Children and Adolescents, Peer Relations Scale were used to determine Morningness-Eveningness Types in Human Circadian Rhythm.
Results: It was determined that there was a low-level significant connection between circadian rhythm and peer relationships. However, it has been observed that adolescents with healthy eating habits and who do not experience sleep deprivation have more positive peer relationships, and that adolescents with strong peer relationships have healthy eating habits and sleep patterns.