Farklı bölgelerde yetişen sakallı kızılağaç (Alnus glutinosa subsp. barbata (C.A. Mey.) Yalt.)'dan elde edilen kontrplakların bazı teknolojik özellikleri
Some technological properties of plywood panels manufactured from alder (Alnus glutinosa subsp. barbata (C.A. Mey.) Yalt.) species grown in different regions
Yazar: HASAN ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. GÜRSEL ÇOLAKOĞLU
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ağaç İşleri = Wood Products ; Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Eğilme dayanımı = Bending strength ; Formaldehit = Formaldehyde ; Kontrplak = Plywood ; Kızılağaç = Alder

Özet:
Bu çalışmada ülkemizde özellikle Karadeniz bölgesinde doğal bir yayılış gösteren kızılağaç odununun ve bu odundan üretilen kontrplakların bazı fiziksel ve mekanik özellikleri üzerine bölge farklılığının ve kontrplak üretiminde kullanılan tutkal türünün etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla, Artvin (Arhavi), Trabzon (Akçaabat) ve Giresun (Espiye) bölgelerinden tomruklar alınmıştır.Üretilen kontrplakların mekanik özelliklerinden TS EN 314-1'e göre çekme-makaslama direnci, TS EN 310'a göre eğilme direnci ve elastikiyet modülü; fiziksel özelliklerinden TS EN 323'e göre yoğunluk, TS EN 322'ye göre denge rutubeti miktarları; kimyasal özelliklerinden TAPPI t m-45'e göre pH değerleri ve formaldehit emisyonu miktarları EN 717-3'e göre belirlenmiştir. Masif kızılağaç malzemenin mekanik özelliklerinden TS 2474'e göre eğilme direnci, TS 2478'e göre elastikiyet modülü, TS 2595'e göre liflere paralel basınç direnci; fiziksel özelliklerden denge rutubeti miktarı TS 2471'e göre, yoğunluğu ise TS 2472'ye göre yürütülmüştür.Sonuç olarak, MÜF tutkalı ile üretilen kontrplakların çekme-makaslama direnci değerlerinin ÜF tutkalı ile üretilen kontrplakların çekme-makaslama direnci değerlerinden daha yüksek olduğu görülmüştür. Her iki tutkal türü için de Giresun/Espiye bölgesinden alınan 1 numaralı grup en yüksek formaldehit emisyonu değerlerini vermiştir.Anahtar Kelimeler: Kızılağaç, Kontrplak, Özgül ağırlık, Denge rutubeti, Çekme-makaslama direnci, Eğilme direnci, Elastikiyet modülü, Liflere paralel basınç direnci, Formaldehit emisyonu

Abstract:
In this study, it was researched that the effect of region difference and adhesive type on some mechanical and physical properties of alder wood and plywood panels manufactured from alder. For this reason, alder logs taken from Artvin (Arhavi), Trabzon (Akçaabat) and Giresun (Espiye) regions were used as tree species.Some mechanical properties such as shear strength, bending strength, modulus of elasticity of the plywood panels were conducted according to TS EN 314-1, TS EN 310, respectively. Physical properties such as density and equilibrium moisture content were determined according to TS EN 323 and TS EN 322, respectively. pH values was determined according to TAPPI t m-45. Formaldehyde emission of plywood panels was determined according to EN 717-3. Mechanical and physical properties of solid alder wood such as bending strength, modulus of elasticity, compression strength parallel to grain, equilibrium moisture content, density were conducted accordance to TS 2474,TS 2478,TS 2595,TS 2471,TS 2472, respectively.In the result of that it was shown the shear strength of plywood panels manufactured with MUF resin were higher than those of the test panels manufactured with UF resin. Plywood panels manufactured from alder grown in Giresun/Espiye region (group 1) gave the best formaldehyde emission values.Key Words: Alder, plywood, Density, Equilibrium moisture content, Shear strength, Bending strength, Modulus of elasticity, Compression strength parallel to grain, Formaldehyde emission