Özbek yazar Hamza Hakimzade Niyazi'nin yangi saadet, tört Işk hikayesi ve Bay ila Hizmatçi Tiyatrosu (metin- transkripsiyonlu metin- dil incelemesi-dizin)
The ozbek author Hamza Hakimzade Niyazi?s literal works story yangi saadet, tört işk and play Bay ila Hizmatçi (text transcribed text- language analysis- index)
Yazar: ALİ FUAT GÜNEY
Danışman: PROF. DR. EMİNE GÜRSOY NASKALİ
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu çalışma, Yazarın el yazmaları yoluyla çoğaltılan çalışmalarının 1980-81 yıllarındaKamil Yaşin, Erkin Yusupov, Yusuf Sultanov gibi isimlerin bulunduğu bir heyet tarafındanderlenip Taşkent'te basılan ve Özbekistan SSR Fanlar Akademiyasi, Şarkşinaslik Enstitüsü,Hamza faslında yer alan ?Mükammal Asarlar Toplami? adlı eserden seçilen Yängi Säådät,Båy ilä Xızmätçi ve Uçräşuv adlı eserlerin incelenmesinden oluşmaktadır. Bu eserler 65varaktan olup çalışmamızda;* Yazarın tanıtılması; hayatı, sanatı, dili, üslubu.* Özbek Türkçesi vokallerinin tanıtılması* Özbek Türkçesindeki ünlü uyumsuzlukları; kalınlık- incelik ve düzlük-yuvarlaklıkuyumsuzlukları.* Yazarın dili ve üslübü*halk kültürüne ait zengin söz grupları, bu halk unsurlarının dizini.* Eserlerin transkripsiyon metinleri.* Eserlerin tercümeleri.* Eserlerin sözcük dizinleri yer almaktadır.Yazar hakkında yaptığım araştırmalarda ne hayatı, sanatı üzerine ne de dil ve üslubuüzerine bir çalışmaya şu ana kadar rastlayabildim. Bir dil çalışması olmasına rağmen, bugünekadar herhangi bir çalışmada yazarın konu edilmemesi nedeniyle, yazarın hayatı ve eserlerihakkında geniş bilgi verilmeye çalışılmıştır.Hamza Hakimzâde Niyâzî'nin dilinin incelemesiyle 19. yy.ın sonları ve 20. yy.ın ilkçeyreğindeki Özbek Türkçesinin sözcük dağarcığı, dil özellikleri, edebi dil örnekleri veözellikle dildeki zengin halk unsurlarının tespitine çalışılmıştır.Anahtar kelimeler: Ceditçilik dönemi, Özbek Türkçesinde ünlü uyumları, 20.yy.ınbaşlarındaki Özbek Türkçesi'nin sözcük dağarcığı ve Özbek halk dilindeki malzemeler.

Abstract:
Our work is based on three other literary works. The whole script contains 65varak?s. The scripts that we work on are not actually the original ones. These threesource scripts were taken from the basic literary work named ?Mükammal AsarlarToplami? that was already printed between 1980-81 by the edition of group of KamilYaşin, Erkin Yusupov, Yusuf Sultanov and some other literary analyses. Today it iskept in Ozbekistan SSR Fanlar Akademiyası, Şarkşinaslik Enstitisü and class ofHamza. In this work, there is* The introduction, biography, arts and the style of the author,* The introduction of the vocals of Uzbek Turkish and the sound specialities.* Vowel sounds with in Uzbek?s Language* The idioms, index of the sayings of the public culture* Transcription and translations of the texts* Vocabulary indexBy the examination of the literature of Hamza Hakimzâde Niyâzî, it wasaimed to determinate the vocabulary index, language specialities, literary languageexamples and especially the rich public components of the Uzbek Turkish of late19th century and the first quarter of 20th century.Key words: Reformation period, Vowel sounds with in Uzbek?s Language,the vocabulary index of the Uzbek Turkish language at the early 20th century, andthe materials that are used in Uzbek public literature.