Büyük Ortadoğu Projesi ekseninde Irak'ın kuzeyindeki gelişmeler ve Türkiye'ye yönelik muhtemel ekonomik etkileri
Major developments in the Middle East Project and economic effects of axes in the North of Iraq to Turkey
Yazar: SİBEL KARACA
Danışman: DOÇ. DR. ZÜBEYİR TURAN
Niğde Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Büyük Orta Doğu Projesi = Major Middle East Project ; Ekonomi = Economy ; Ekonomik etki = Economic effect ; Irak = Iraq ; Kuzey Irak = Northern Iraq ; Türk ekonomisi = Turkish economy ; Türk-Irak ilişkileri = Turkish-Iraq relations ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Ortadoğu'daki siyasî gelişmelerden en çok etkilenen ülkelerden biri olan Irak'ın, zengin tarihi, kültür birikimi ve ekonomik potansiyeli dikkate alındığında, bugün hiçbir şekilde hak etmediği bir durum ile karşı karşıya kaldığı görülür. İnsanlık tarihinin ve Asur-Sümer gibi uygarlıkların beşiği konumundaki ülke, o şaşalı dönemlerinin çok uzağındadır. Irak halkı; açlık, yokluk ve bunun dışında pek çok sıkıntıyla boğuşmaktadır. Irak, tarih ve coğrafya kitaplarında Dicle ve Fırat nehirlerinin suladığı, verimli Mezopotamya toprakları ile akıllarda yer eder. Ancak günümüzde, neredeyse her türlü gıda maddesini ithal etmek zorunda kalan bir ülke konumundadır.
Ortadoğu sözcüğü; çöl, petrol, çatışmalar ve savaşlar ile özdeşleşmiş ve akıllara böyle yerleşmiştir. Petrol, bölge için olduğu kadar, Irak için de zenginlik ve refahtan çok, savaş ve acı anlamına gelmektedir. 19. yüzyıl sonlarında petrole yönelik artan talep, bir anlamda günümüzde yaşananların da habercisi olmuştur. Enerji kaynağı olarak neredeyse bir asırdır kömürün yerini almış olan petrol, dünya coğrafyasının her tarafına eşit bir şekilde dağılmış değildir. Ortadoğu bölgesi, petrol yataklarının en zengin ve çıkarılmaya müsait olduğu bölgelerin başında yer almaktadır.
Dünya politikalarına egemen devletlerin çıkarları hep bu bölgede çatışmış ve Birinci Dünya Savaşı öncesinde yapılan gizli anlaşmalar, petrol paylaşımının veya mücadelesinin ilk basamağını oluşturmuştu. İkinci Dünya Savaşı ve sonrasındaki Soğuk Savaş dönemi, Ortadoğu'nun enerji bakımından öneminin en üst noktaya ulaştığı dönemdir. Durum böyleyken, bölge ülkeleri arasındaki mücadeleler, güç dengelerinin oluşumuna büyük katkıda bulunmuştur. Artık küresel güçler kadar, bölgesel aktörler de sahnede yer almaya başlamış ve bu küçük oyuncular, sahip oldukları petrol vasıtasıyla güce ve itibara da sahip olacaklarını görmüşlerdir.

Abstract:
Iraq is one of the countries most affected by the political developments in the Middle East, a rich history, cultural heritage and considering the economic potential, it appears to be faced with a situation that does not deserve in any way today. Sumerian and Assyrian-countries such as the history of mankind in the cradle of civilization, it is far from the glamorous era. The people of Iraq; hunger, poverty, and many are struggling with boredom out of it. Iraq, history and geography books watered by the Tigris and Euphrates rivers, the areas with fertile Mesopotamia of mind. But nowadays, almost any kind of a country is forced to import foodstuffs.
Middle term; desert, oil, synonymous with conflict and war, and that the mind is settled. Oil, as well as for the region in Iraq for more than wealth and prosperity, war and suffering means. Rising demand for oil in the late 19th century, it has been the harbinger of what happened today, in a sense. Oil as an energy source that is nearly a century have taken the place of coal, world geography is not distributed evenly on each side of. The Middle East region is located at the beginning of the richest and most of it is suitable for extraction of oil.
The interests of sovereign states to conflict in the region and world politics have always been secret agreements before the First World War, it was the first stage of the sharing of oil or fight. After the Second World War and the Cold War period is the period which reached the highest point of the importance of the Middle East in terms of energy. As it stands, of the struggles between the two countries it has contributed greatly to the formation of the balance of power. Now, as global powers, regional actors have begun to take place at this stage and small players, they saw that they would have the prestige and power through the oil they have.