Enflasyonun sigorta sektörü üzerindeki etkisinin ölçülmesinde 5024 sayılı kanunun analizi
The analysis of the law no 5024 to measure the impact of inflation on the insurance sector
Yazar: ABDULLAH KARA
Danışman: PROF.DR. HÜSEYİN DAĞLI
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Enflasyon = Inflation ; Enflasyon muhasebesi = Inflation accounting ; Sigorta sektörü = Insurance sector

Özet:
Günümüzün temel ekonomik sorunlarının basında gelen enflasyon, ekonomik, mali,siyasal ve sosyal yönden birçok olumsuz etkiye sahiptir. Enflasyon gelir dagılımı, tasarruf veyatırım dengesi, kamu gelirleri, kamu harcamaları, ödemeler dengesi ve benzeri birçok makrodegisken üzerinde olumsuz etkilere sahiptir. Enflasyonun makro etkisi yanında sektörel vemikro etkileri de büyük önem tasımaktadır. Bu bakımdan mali kesim içerisinde önemli birfonksiyona sahip olan sigorta sektörü de enflasyondan olumsuz yönde etkilenmistir. Budurum sigorta sektörünün enflasyondan dolayı islevlerini yerine getirememesine yol açmıstır.Topladıgı fonları yatırımlara kanalize ederek ekonomik büyüme sürecinde önemli bir rolüstlenen sigorta sektörü üzerinde, enflasyonun yaratmıs oldugu etkilerle ilgili yeterinceçalısma yapılmamıstır. Bu çalısma, enflasyonun etkilerini minimize etmede önemli ölçüdeyarar saglayacak olan enflasyon muhasebesinin sigorta sektöründe uygulanabilirligini ortayakoymaktadır. Bu amaçla, çalısmada sigorta sektöründe faaliyette bulunan sirketlerinenflasyondan etkilenme ve enflasyon muhasebesi uygulandıgı durumda mali tablolarındakigelismeleri karsılastırmalı olarak ele alınmaktadır.Çalısmaya enflasyonun tanımı ve makro ve sektörel etkileri incelenerek baslanmıs,enflasyon muhasebesi yöntemleri incelenerek, dünyada ve Türkiye'de enflasyon muhasebesiile ilgili gelismeler degerlendirilmistir. Daha sonra sigorta sirketlerinin temel mali tabloları5024 Sayılı Kanun çerçevesinde parasal ve parasal olmayan kalemler olarak sınıflandırılmıstırÇalısma iki ana safhada ele alınmıstır. Birinci safhada sigorta sirketlerinin toplam verileriparasal ve parasal olmayan kalemler seklinde sınıflandırılmıs ve genel bir degerlendirmeyapılmıstır. kinci safhada örnekleme yöntemiyle sigorta sektöründe faaliyet gösteren 6sirketin verileri esas alınarak enflasyon düzeltmesi gerçeklestirilmistir.Çalısmada, sigorta sektöründe enflasyon muhasebesi uygulaması sonucunda, enflasyonunsigorta sirketlerinde geçmis yıllar zararı dogurdugu, fiktif karlar nedeniyle yüksek kardagıtımı ve devlete gereginden fazla vergi ödemek zorunda kalındıgı ve nihayet sigortasirketlerinin özkaynaklarını erittigi sonucuna varılmıstır.

Abstract:
Being at the first place among today's fundamental economic problems, the high inflationhas a number of negative impacts in economic, financial, political and social terms. Highinflation causes negative impacts on many macro variables such as distribution of income,savings and investment equilibrium, public revenues, public spending, balance of payments,etc. Beside its macro impacts, high inflation has significant impacts on industries and microvariables. In this context, the insurance industry, which has an important function in thefinancial segment, has been negatively affected from the high inflation. This has led to thefailure of the insurance industry to perform its functions properly.Impacts of high inflation on the insurance industry, which is supposed to play animportant role on the economic growth by channeling the pooled funds to investments, havenot been researched adequately. This study aims at showing the applicability of theinflationary accounting, which is supposed to be an effective tool in minimizing the negativeimpacts of high inflation, in the insurance industry. To this end, in this study we investigatedthe impact of high inflation on the insurance companies and the improvement in the financialstatements of the insurance companies using the inflationary accounting in comparison.The study begins with the definition of inflation and its macro and industrial impacts,including a research on the inflationary accounting methods and a discussion of thedevelopments in the inflation accounting in Turkey and the world. Then, the basic financialstatements of the insurance companies are classified as monetary and non-monetary items inaccordance with the Law No. 5024. The study is consisted of two phases. In the first phase,overall data of the insurance companies are classified as monetary and non-monetary itemsand a general evaluation is done. In the second phase, inflationary correction is done based onthe data of 6 insurance companies by sampling.The study concludes that the inflationary accounting in the insurance industry revealedthat high inflation caused the insurance companies to incur previous years losses, thatfictitious profits led to unearned profit distribution and taxation, resulting in erosion ofequities of the insurance companies.