İşgücü piyasalarına yönelik regülasyonların işgücü arz ve talebi üzerine etkileri: Türkiye üzerine bir inceleme
The effects of labour market regulations on labour demand and supply: an analysis on Turkey
Yazar: GÖKHAN AYKAÇ
Danışman: PROF. DR. NECAT COŞKUN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Teorisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Regülasyon = Regulation ; İş gücü arzı = Labour supply ; İş gücü piyasası = Labour market ; İş gücü talebi = Labour demand ; İşsizlik = Unemployment ; İşçilik maliyeti = Labour cost

Özet:
Bu çalışmada, Türkiye'de 1980 sonrasında işgücü piyasalarına yönelik yapılan düzenlemeler ve bunların işgücü arzı ve talebi üzerindeki etkileri ele alınmaktadır. Piyasa başarısızlıkları ve işgücünün kendine has özellikleri nedeniyle düzenlemelere konu olan işgücü piyasası, Türkiye'de Cumhuriyet'in ilk yıllarından itibaren yoğun bir şekilde regüle edilmiştir. Ekonomik ve siyasi şartlarda yaşanan değişimler kendisini bu düzenlemelerde ve düzenlemelerin sonuçlarında gösterebilmektedir. Dünyada 1980'lere kadar yaşanan regülasyon süreci, 1980 sonrasında yerini deregülasyona bırakmıştır. Türkiye'de ise işgücü piyasası regülasyonlarının izlediği belirgin bir eksen bulunmamaktadır.Çalışmada, 1980 sonrasında Türkiye'de yapılan işgücü piyasası regülasyonlarının etkileri kuramsal açıdan değerlendirildikten sonra 1998 ? 2008 yılları arasında OECD üyesi olan 18 AB ülkesi ve Türkiye'de istihdamın korunması regülasyonlarının işgücü arzı ve talebi üzerindeki etkileri ekonometrik panel veri analizi ile tahmin edilmektedir. Tahmin sonucunda, istihdamın korunmasına yönelik düzenlemelerin katılaşmasıyla işgücü talebinin azaldığı, işgücü arzının ise arttığı sonucuna ulaşılmaktadır. Ayrıca katı düzenlemeler, kısa ve uzun dönemde işgücü talebinin işgücü maliyeti esnekliğini de azaltma eğilimindedir. Bu bağlamda, istihdamın korunmasına yönelik deregülasyonlar, işgücü talebinin artmasına neden olmakta, işgücü maliyeti esnekliğini ve işgücü talebinin uyarlanma hızını artırmaktadır.Yapılan betimsel ve ampirik analizler sonucunda, ücret dışı işgücü maliyetlerinin azalmasını sağlayacak düzenlemelerin yanı sıra, işverenin kendisi için daha etkin olan işgücüne ulaşmasını kolaylaştıran düzenlemelerin beraberce yapılmasının işgücü talebini artırarak işsizliğin azalmasına katkıda bulunacağı sonucuna varılmaktadır.

Abstract:
This study examines the labour regulations in Turkey during the post 1980 period and the effects of these regulations on labour supply and demand. Market failures and unique characteristics of the labour markets are the main drivers for the labour market regulations. Turkey?s labour market has been subjected to extensive regulations since the early years of the foundation of the Republic. Economic and political changes have potential effects on these regulations as well as their outcomes. The global regulation process that was seen prior to the 80?s has been replaced by a deregulation period after 1980. Unlike the global trend, the labour market regulations in Turkey do not follow a distinctive path.In this study, the effects of the labour market regulations in Turkey during the post 1980 period are evaluated theoretically. Besides the theoretical descriptive analysis, the effects of labor market regulations on labor supply and demand in 18 European OECD countries and Turkey during the 1998 ? 2008 period were then estimated by panel data analysis. The analysis revealed that more strict employment protection legislation leads to a reduction in labor demand and an increase in labor supply. Additionally, strict employment protection legislation tends to reduce the labour cost elasticity of labour demand both in the short and long run. In this respect, deregulation of employment protection causes an increase in labour demand and labour cost elasticity as well as improving the adjustment speed of labor demand.Based on to the descriptive and empirical analyses performed, it can be concluded that a combination of regulations that drive a reduction in labour costs excluding the wages, and regulations enabling the employer to gain access to effective employees would increase demand in labor and hence reduce the unemployment in Turkey.