Renal transplantasyon donörlerinde geç dönem renal fonksiyonlar ve transforming growth faktör beta-1 ile ilişkisi
Long term renal functions in renal transplantation donors and its relationship with transforming growth factor beta-1
Yazar: BETÜL KÜBRA TÜZÜN
Danışman: PROF. DR. GALİP GÜZ ; PROF. DR. MUSA BALİ
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Böbrek = Kidney ; Böbrek fonksiyon testleri = Kidney function tests ; Böbrek fonksiyon testleri = Kidney function tests ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Canlı donörler = Living donors ; Doku ve organ tedariği = Tissue and organ procurement ; Transforme edici büyüme faktörü-beta = Transforming growth factor-beta

Özet:
Renal transplantasyon, son dönem böbrek yetmezliğinin optimal tedavisi kabul edilmektedir. Her ne kadar kadavra donöründen translplantasyon sayısı arttırılmaya çalışılsa da canlıdan yapılan böbrek nakli hâlâ çok yüksek oranlardadır. Erken dönmede kaçınılamaz cerrahi komplikasyonlar yanı sıra geç dönemde azalmış renal fonksiyon, proteinüri ve hipertansiyon ile ilişkili olabileceği ileri sürülmüştür. Bu çalışmada renal transplantasyon donörlerinde geç dönem renal fonksiyonlar ve Transforming Growth Faktör Beta-1 (TGF-B1) ile ilişkisi araştırıldı.
Çalışmaya Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Trasplantasyon ünitesinde 1999 – 2018 yılları arasında böbrek bağışında bulunmuş vericiler alındı. Aynı merkezin genel dahiliye polikliniğine başvuran vericilerle yaş ve cinsiyet dağılımı benzer, bilinen sistemik hastalığı olmayan 100 kişi kontrol grubunu oluşturdu. Her iki grupta renal fonksiyon  değerleri (kreatinin, sodyum, potasyum, protein, albümin, ürik asit ve spot idrarda protein/kreatinin), tam kan sayımı çalışıldı. Buna ek olarak vericilerde TGF-B1 polimorfizmi çalışıldı. Renal transplant vericilerinin renal fonksiyon değerleri ameliyat öncesi ve kontrol grubunun renal fonksiyon değerleri ile karşılaştırıldı. Eşzamanlı vericilerin renal fonksiyonları ile vericilerin TGF-B1 polimorfizmi arasındaki ilişki incelendi. 
Çalışmaya 72 (53 kadın, 19 erkek) böbrek vericisi ve 100 (69 kadın, 31 erkek) sağlıklı kontrol grubu alındı. Verici grubunun yaş ortalaması 50±12 yıl, kontrol grubunun yaş ortalaması 47±11 yıl idi. 
Vericilerin postoperatif ortalama kreatinin değerleri kontrol grubunun ortalama kreatinin değerlerine kıyasla anlamlı oranda yüksek saptandı ( 0,96±0,2 vs 0,72±0,2 mg/dL p<0,001). Nakil sonrası vericilerin ortalama eGFR değerleri kontrol grubunun eGFR değerlerine kıyasla anlamlı oranda düşük saptandı (76±20 vs 107±22 mL/dk/1.73 m2). Vericilerde kodon 25'te C/C genotipi taşıyanlarda G/G genotipi taşıyanlara kıyasla postoperatif  kreatinin değerleri anlamlı derecede yüksek, postoperatif eGFR değerleri anlamlı derecede düşük saptandı (p :0,01 ve 0,006). Kodon 25'te C/C genotipi taşıyanlarda G/G genotipi taşıyanlara göre eGFR'de (< 60 mL/dk/1.73 m2) azalma riski 4.74 oranında artmıştır (OR:4,74 %95 CI: 1,482-15,212; p:0,009). Kodon 10'da C/C ve T/C genotiplerini taşıyanlarda T/T genotipini taşıyanlara kıyasla postoperatif eGFR değerleri düşüktür ancak anlamlı fark saptanmamıştır (p: 0,1). Korelasyon analizinde C/C ve T/C genotipleri ile postoperatif GFR değerleri arasında negatif korelasyon saptanmıştır.
Sonuç olarak vericilerde TGF-β1 geni Kodon 25'teki C/C genotipinin renal fonksiyonlarda azalma ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Kodon 10'daki C/C ve T/C genotipi ile postoperatif GFR değerleri arasında negatif korelasyon saptanmıştır. Renal transplantasyon uzun dönemde vericilerde renal fonksiyonlarda azalmaya (sağlıklı gönüllülere ve preoperatif dönemde kendi renal fonksiyonlarına kıyasla) neden olmaktadır. Bazı vericilerdeki renal fonksiyonlarda azalmanın daha fazla olduğu görülmekte ve bu durum TGF β1 gen polimorfizmleri ile ilişkilendirilmektedir.
Ancak TGF- β1 geni ile renal fonksiyonlar arasındaki ilişkinin daha net ortaya konabilmesi için prospektif, daha büyük örneklem grubu bulunan, alıcının polimorfizmleri ve renal fonksiyonlarının da incelendiği çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: Renal transplantasyon, renal fonksiyonlar, TGF-β1, böbrek vericisi

Abstract:
Long Term Renal Functions in Renal Transplantation Donors and its Relationship with Transforming Growth Factor Beta-1
Renal transplantation is considered to the optimal treatment of end-stage renal disease. Although the number of transplantation from cadaveric donors tried to be increased, the ratio of kidney transplantation from living donors is still very high and prominent. It has been suggested that decreased renal function may be associated with proteinuria and hypertension in the late period as well as unavoidable surgical complications in the early period. In this study, long term renal functions in renal transplantation donors and its relationship with transforming growth factor beta-1 were investigated.
The donors who donated to the kidney between 1999 and 2018 years at Transplantation Unit, Gazi University Faculty of Medicine  were included in the study. The control group consisted of 100 people who had known no systemic disease. The age and gender distribution of control group who were referred to the general internal medicine outpatient clinic of the same center were similar to the donors. In both groups,  renal function parameters (creatinine, sodium, potassium, protein, albumin, uric acid and protein / creatinine in spot urine), complete blood count were studied. In addition, TGF-B1 polymorphism was studied in donors. Renal function parameters of renal transplant donors were compared with control group and the parameters  in the preoperative phase of donors. Simultaneously, the relationship between renal function of donors and donor TGF-B1 polymorphism were investigated.
The study included 72 (53 female, 19 male) kidney donors and 100 (69 female, 31 male) healthy controls. The mean age of the donor group was 50 ± 12 years and the mean age of the control group was 47 ± 11 years.
The mean postoperative creatinine levels of donors were significantly higher than the mean creatinine levels of the control group (0.96 ± 0.2 vs 0.72 ± 0.2 mg / dL p <0.001). Mean GFR values of donors were significantly lower than the GFR values of control group (76 ± 20 vs 107 ± 22 mL / min / 1.73 m2) after transplantation. Postoperative creatinine levels were significantly higher and postoperative eGFR values were significantly lower in patients who had C / C genotype at codon 25 than those carrying G / G genotype (p: 0.01 and 0.006). The risk of the glomerular filtration rate falling below 60 mL / min / 1.73 m2 in the patients carrying the C / C genotype at codon 25 were higher than those carrying G / G genotype (OR:4,74 %95 CI: 1,482-15,212; p:0,009). Postoperative eGFR values of the patients with  C / C and T / C genotypes at codon 10 were lower than those with T / T genotype, but there was no significant difference (p: 0.1). Correlation analysis revealed a negative correlation between C / C and T / C genotypes and postoperative GFR values.
Consequently, TGF-β1 gene with C / C genotype at codon 25 in donors has been shown to be associated with a decrease in renal function. A negative correlation has been found between C / C and T / C genotype at codon 10 and postoperative GFR values .Renal transplantation causes decrease in renal functions in donors during long term follow-up (compared to healthy volunteers and donors own renal functions in preoperative phase). It is observed that the decrease in renal functions in some donors is higher and this situation is associated with TGF β1 gene polymorphisms.
However, in order to clarify the relationship between the TGF-β1 gene and renal function; studies that have properties such as being prospective, on larger sample group,  including the investigation of the polymorphisms and renal functions of recipient are also needed.
Key words: Renal transplantation, renal function, TGF-β1, kidney donor