Girişimcilik ekosistemi ve startup göçü: Türkiye ve Silikon Vadisi örneği
Entrepreneurship ecosystem and startup migration: The case of Türkiye and Silicon Valley
Yazar: RİFAT ŞENTÜRK
Danışman: PROF. DR. NURİ YAVAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Beşeri ve İktisadi Coğrafya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Coğrafya = Geography

Özet:
Bu çalışma ekonomik coğrafya perspektifinden Türk startupların Silikon Vadisi'ne 
göçünün nedenlerini araştırmaktadır. Teknoparklar geliştikçe startupta çalışan başarılı 
yenilikçi girişimciler ve projeleri daha gelişmiş ekosistemlere yönelmesi gelişmekte olan 
ülkelerin temel problemleri arasında yer almaktadır. Benzer durum Türkiye'de de 
görülmektedir. Daha gelişmiş ekosistemlerin dünyadaki en üst noktasını Amerika'daki 
Silikon Vadisi oluşturmaktadır. Girişimciler Türkiye'deki ekosistemlerin eksikliklerini 
ve sınırlılıklarını veya gelişmiş ülkelerin ticarileşme ve diğer fırsatlardan oluşan 
avantajları nedeniyle daha gelişmiş ekosistemlere doğru hareket etmektedirler. 
Günümüzde gelişmekte olan ülkelerde ve Türkiye'de bazı girişimciler Silikon Vadisi gibi 
daha gelişmiş ekosistemlere taşınmış ve taşınmaya devam etmektedir. Teknoparkların ve 
yenilikçi girişimciliğin gelişmesini engelleyen gelişmiş ülkelerden kaynaklı bazı temel 
sorunlar bulunmaktadır. Başarılı yenilikçi girişimcilerin teknoparklardan gelişmiş ülke 
ekosistemlerine gitmesi bir sorundur. Bu sorunları ortaya çıkartmak Türkiye'deki mevcut 
girişimcilik ekosistemindeki hangi bileşenlerin, parametrelerin eksik kaldığını, aksadığını 
tespit etmek, göçen starupların gidiş nedenlerini Türkiye ve Silikon Vadisi ekosisteminin 
bileşenleri ışığında açığa çıkartmak bu çalışmanın temel amacıdır. Çalışma yapılırken 
Stam'ın girişimcilik ekosistemi modeli/yaklaşımı temel alınmıştır. Araşırma görüşme 
tekniği kullanılarak Silikon Vadisi'ndeki girişimcilerle Skype üzerinden, Türkiye'deki 
aktörlerle ise yüzyüze gerçekleştirilmiştir. Hem Silikon Vadisi'nden hem de Türkiye'den 
25 katılımcı ile derinlemesine görüşmeler yapılarak Türk startupların göçü girişimcilik 
ekosisteminin bileşenleri bakımından değerlendirilmiştir. Saha araştırmasından elde 
edilen temel bulgular, girişimcilerin ürününe yeterli talebin Türkiye'deki ekosistemlerde 
olmaması, girişimcilerin Silikon Vadisi'nin ağından yararlanma isteği, yatırımcıların 
Türk Startupların ABD kuruluşlu olmasını istemesi ve startupların daha büyük pazara 
açılmak istemesi gibi faktörlerin Türk startupların Silikon Vadisine göçünün ana 
sebepleri olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, bu çalışma "Türk Startup'ların 
göçünün Türkiye'deki ekosistemin eksikliklerinden ziyade yurtdışındaki (bu örnekte 
Silikon Vadisi) girişimcilik ve yenilikçilik ekosisteminin çekiciliğinden kaynaklanmakta 
olduğu" hipotezinin büyük ölçüde geçerli olduğunu ima etmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Startup, startup göçü, girişimcilik ekosistemi, yaratıcı sınıf, 
ekonomik coğrafya, Türkiye, Silikon Vadisi

Abstract:
This study is focused on the reasons of migration of Turkish startups to Silicon Valley 
from the perspective of economic geography. As teknoparks develop, all successful 
innovative entrepreneurs working at startups and their projects become one of the main 
problems of states with developing advanced ecosystems. Turkey is no exception to this. 
The apex of advanced ecosystems is Silicon Valley in the United States of America. 
Entrepreneurs turn towards more advanced ecosystem for the advantages arising from 
commercialization and other opportunities or due to deficiencies or limitations of the 
ecosystems in Turkiye. Today some entrepreneurs in developing countries and Turkiye 
have been and are migrating to more advanced ecosystems such as Silicon Valley. There 
are certain primary issues arising from technoparks and states that restrain development 
of innovative entrepreneurship. Moving of successful innovative entrepreneurs from 
technoparks to well developed countries is a mojor issue. The main purpose of this study 
is to reveal these problems, to determine which components and parameters are missing 
and failing in the current entrepreneurship ecosystem in Turkey, and to reveal the reasons 
for the departure of migrating startups in the light of the components of the ecosystem in 
Turkey and Silicon Valley. The study is based on Stam's entrepreneurship ecosystem 
model/approach. The research was conducted via Skype with entrepreneurs in Silicon 
Valley and face-to-face with actors in Turkey using the qualitative interview technique. 
In-depth interviews with 25 participants from both Silicon Valley and Turkey were 
conducted to evaluate the migration of Turkish startups in terms of the components of the 
entrepreneurial ecosystem. The main reasons for the migration of Turkish startups are the 
lack of sufficient demand for the products of entrepreneurs in the ecosystems in Turkey, 
the desire to benefit from Silicon Valley's network, investors' desire for companies to be 
US-based, and startups' goal to expand into a larger market. As a result, this study implies 
that the hypothesis that "the migration of Turkish startups is driven by the attractiveness 
of the entrepreneurship and innovation ecosystem abroad (in this case Silicon Valley) 
rather than the shortcomings of the ecosystem in Turkey" is largely valid. 

Keywords: Startup, Startup migration, Entrepreneurship ecosystem, Creative class, 
Economic geography, Turkey, Silicon Valley