Sevinç Çokum'un Hilal Görününce ve Ağustos Başağı romanlarının karşılaştırmalı söz dizimi incelemesi
Comparative syntactic analysis of Sevinç Çokum's Novels When the Crescent Appears and August Virgo
Yazar: VEYSEL TOKUR
Danışman: DOÇ. DR. VEYSİ SEVİNÇLİ
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Dil, insanların duygularını, düşüncelerini bildirmek için sözcükler ya da işaretler aracılığıyla yaptıkları anlaşma ve insanlarla iletişim kurmayı amaçlayan, toplumun kültürünü sonraki nesillere aktaran, bir araçtır. Dil; söz, sözcük grupları ve cümlelerden oluşur. Bunları inceleyip ortaya çıkaran ise; söz dizimi çalışmalarıdır. Söz dizimi, bir dilin cümle yapısını inceleyen, sözler arasında kurulmuş ilişkileri belirleyen, dilbilgisinin alt koludur. Türk dilinin anlaşılması ve anlatım gücünün en iyi şekilde ortaya konması, söz dizimi üzerine yapılacak çalışmaların artmasıyla mümkündür.
     	Yapılacak olan bu çalışmanın amacı, Hilal Görününce ve Ağustos Başağı eserlerinden hareketle, Sevinç Çokum'un kendine özgü söz dizimi kurallarını ortaya çıkarmaktır. Bu çalışmada, Leyla Karahan'ın Türkçenin Söz Dizimi ve Özkan-Sevinçli'nin Türkiye Türkçesinde Söz Dizimi adlı eserlerindeki tasnif esas alınarak, Sevinç Çokum'un "Hilal Görününce ve Ağustos Başağı" adlı eserlerinin söz dizimi incelenmiştir.
	Bu çalışma, "özet, giriş, dört ana bölüm, sonuç ve kaynakçadan oluşmaktadır. Birinci bölümde, Sevinç Çokum'un hayatı, edebi kişiliği ve Hilal Görününce ile Ağustos Başağı romanlarının özeti verilmiştir. İkinci bölümde, sözcük grupları hakkında bilgi verilmiş, her sözcük grubu ayrı ayrı incelenmiştir. Üçüncü bölümde, altı ana başlıkta cümlenin ögeleri; incelenen eserlerden hareketle örnekler ayrıntılı bir şekilde verilmiştir. Dördüncü bölümde ise dört alt başlıkta cümle çeşitleri ele alınmış ve bu başlıklar örneklerle açıklanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Sevinç Çokum, Türk Dili, Söz Dizimi, Hilal Görününce, Ağustos Başağı.
Sayfa Sayısı: I-XVI+163
Tez Danışmanı: Doç. Dr. Veysi SEVİNÇLİ

Abstract:
Language is a tool that aims to communicate with people through words or signs to express their feelings and thoughts, and to transmit the culture of a society to the next generations. Language consists of words, word groups and sentences. The studies on syntax are what examine and reveal these. Syntax is a sub-branch of grammar that examines the sentence structure of a language and determines the relationships established between words. The best way to understand and express the Turkish language is to increase the number of studies on syntax.
   	  The aim of this study is to reveal Sevinç Çokum's unique syntax rules based on her works Hilal Görününce and Ağustos Başağı. In this study, the syntax of Sevinç Çokum's works "Hilal Görününce and Ağustos Başağı" was examined, based on the classification in Leyla Karahan's Works titled Turkish Syntax analyzing and Özkan-Sevinçli's Syntax Analyzing in Turkey Turkish 
  	   This study consists of "summary, introduction, four main sections, conclusion and bibliography. In the first section, Sevinç Çokum's life, literary personality and the summary of her novels Hilal Görününce and Ağustos Başağı are given. In the second section, information is given about word groups and each word group is examined separately. In the third section, the elements of the sentence are given under six main headings; examples are given in detail based on the examined works. In the fourth section, sentence types are discussed under four subheadings and these headings are explained with examples.   

Key Words: Sevinç Çokum, Turkish Language, Syntax Analyzing, Hilal Görününce, Ağustos Başağı.
Quantity of Page: I-XVI+163
Supervisor: Doç. Dr. Veysi SEVİNÇLİ