Kronik bel ağrılı hastalara uygulanan balneoterapi ve fizik tedavinin ağrı şiddeti yaşam kalitesi disabilite ve ruhsal semptomlar üzerine erken dönem etkisi
Short term effects of balneotherapy and physical therapy on pain, quality of life, disability and psychological symptoms in chronic low back pain
Yazar: OĞUZ KULAOĞLU
Danışman: PROF. DR. HASAN ELDEN
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Ağrı ölçümü = Pain measurement ; Balneoloji = Balneology ; Bel ağrısı = Back pain ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Tedavi = Treatment ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı kronik bel ağrılı hastalara uygulanan balneoterapi ve fizik tedavi kombinasyonu ile tek başına fizik tedavinin ağrı şiddeti, yaşam kalitesi, disabilite ve ruhsal semptomlar üzerine erken dönem etkisini incelenmekti.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya kronik bel ağrısı olan toplam 60 hasta dahil edildi. Hastalar balneoterapi ve fizik tedavi grubu (n=30) ve fizik tedavi grubu (n=30) olacak şekilde iki gruba ayrıldı. Balneoterapi grubu yatarak 3 hafta boyunca her gün günde 20 dk. süreyle 40ºC sıcaklıktaki termomineral suyun olduğu balneoterapi seanslarına ve haftanın 5 günü, toplam 15 seans fizik tedavi seanslarına tabi tutuldu. Fizik tedavi grubu ise tedavi ünitesinde 3 hafta boyunca haftanın 5 günü, toplam 15 seans ayaktan fizik tedavi aldı. Her iki gruba da fizik tedavi olarak 1.5W/cm² dozunda, 1MHz frekansta ve 6 dk süreyle ultrason tedavisi, 20 dk. Transkutanöz Elektriksel Sinir Stimülasyonu (TENS) (50-100 Hz) ve 20 dk. sıcak paket uygulaması yapıldı. Her iki gruba fizik tedaviye ek olarak hastaya özgü bel egzersiz programı verildi. Hastalara tedavi öncesi ve sonrasında ağrıyı değerlendirmek için VAS ölçeği, yaşam kalitesini değerlendirmek için SF-36 (Kısa Form 36) anketi, yeti yitimini değerlendirmek için OÖİ (Oswestry Özürlülük İndeksi) ve ruhsal semptom sorgulaması için SCL-90 anketi uygulandı. 
Bulgular: Kronik bel ağrılı hastalarda fizik tedavi ve balneoterapi uygulanan grupta sadece fizik tedavi uygulanan gruba göre VAS skorlarında daha anlamlı düşme gözlendi. (p˂0,05) Yaşam kalitesi tedavi sonrasında fiziksel rol kısıtlaması, mental sağlık, ağrı ve genel sağlık yönünden değerlendirildiğinde FT+BT grubunda FT grubuna göre anlamlı olarak daha yüksek bulundu. (p˂0,05)  FT+BT grubunda sosyal fonksiyon hariç, FT grubunda ise vitalite ve genel sağlık hariç diğer bütün yaşam kalitesi alt boyutlarında anlamlı iyileşme saptandı. (p˂0,05)  FT+BT grubunun tedavi öncesi özürlülük oranı daha fazla olmasına rağmen skorlardaki düşme bu grupta daha fazla olarak saptandı (%30,4'e %14,2). Tedavi sonrası SCL-90 alt parametrelerine ilişkin puanlar karşılaştırıldığında ise sadece öfke-düşmanlık parametresinde anlamlı fark vardı. (p˂0,05)  FT+BT grubundaki bireylerin tedavi öncesi ve sonrası SCL-90 alt parametrelerine ilişkin puanlar karşılaştırıldığında tüm alt parametrelerde farklılık önemli iken, FT grubunda fobik anksiyete ve paranoid düşünce hariç diğer parametrelerde farklılık önemli bulundu. (p˂0,05) Ayrıca istatistiksel olarak anlamlı olan parametrelerdeki düşüş, FT grubunda FT+BT grubuna göre daha az oranda gözlendi. Ayrıca korelasyon analizlerinde genel olarak ruhsal semptom skorları ile yeti yitimi arasındaki ilişki; ruhsal semptom skorları ile ağrı skorları arasındaki ilişkiden daha güçlü saptandı.
Sonuç: Çalışmamızda fizik tedaviye eklenen balneoterapi uygulamasının sadece rutin fizik tedavi programına göre; hastaların ağrılarında daha çok azalma, fonksiyonel yetersizliklerinde daha çok gerileme, yaşam kalitesinde daha çok artış ve ruhsal semptomlarında daha çok iyileşme sağladığını ve fonksiyonel yetersizlik ile psişik semptomların ilişkisinin; ağrı ile psişik semptomların ilişkisinden daha güçlü olduğunu saptadık.

Anahtar kelimeler: Kronik bel ağrısı, yaşam kalitesi, fonksiyonel yetersizlik, ruhsal semptomlar, balneoterapi

Abstract:
Objective: The aim of present study was to evaluate the short term effests of balneotherapy and physical therapy combination against only physical therapy on pain, quality of life, disability and psychological symptoms in chronic low back pain.
Materials and methods: Sixty patients with chronic low back pain were included in the study. Patients were divided into two groups: Balneotherapy and physical therapy group (n=30) and physical therapy group (n=30). Balneotherapy group hospitalized for 20 minutes a day every day for 3 weeks to balneotherapy sessions with 40°C thermomineral water and 5 days a week for 3 weeks to 15 sessions of physical therapy session. Physical therapy group recieved 5 days a week for 3 weeks to 15 sessions of physical therapy session in the treatment unit. Both groups recieved ultrason treatment which has 1.5W/cm² dose and 1MHz frequency for 6 minutes, Transcutaneous Electrical Nerve Stimulation (TENS) (50-100 Hz) for 20 minutes and hot pack for 20 minutes as physical therapy. Patients in both groups were given a patient-based standardized lumbar exercise in addition to physical therapy. The following parameters were measured: Visual Analog Scale (VAS) for pain intensity, SF-36 (Short Form-36) to evaluate quality of life, Oswestry Disability Index to evaluate functional disability and Symptom Check List-90 to query psychological symptoms. First evaluations were done at the beginning of treatment and second evaluations were done at the end of treatment. before and after treatment. 
Results: We observed more significant decrease in VAS scores in the group administered balneotherapy and physical therapy compared with the group treated only physical therapy. (p˂0,05)  At the end of treatment in FT+BT group subscale of quality of life;  Physical role limitations, mental health, pain and general health were significantly higher than the FT group. (p˂0,05) In FT+BT group except social functioning and in FT group except vitality and general health, all other dimensions of quality of life showed significant improvement. (p˂0,05) Although pretreatment disability rate of FT+BT is more, in this group decline of scores were more. (30.4% to 14.2%) When compared to post-treatment scores on the SCL-90 sub-parameters were only significant difference in the anger-hostility parameters. (p˂0,05) When compared to before and after treatment scores on the SCL-90 sub-parameters in FT + BT individuals were significantly different in all the sub-parameters but in FT group except phobic anxiety and paranoid ideation, found significant differences in other parameters. (p˂0,05) In addition the decline of statistically significant decrease in the parameters was observed lesser extent in FT group compares to FT+BT group. Furthermore in the correlation analysis; the relationship between psychologic symptom scores and disability is stronger than the relationship between psychologic symptom scores and pain scores.
Conclusions: In present study we observed that balneotherapy in addition to physical therapy against routin physical treatment program showed more decline in pain and functional disability,  more increase in quality of life and more improvements in psychological symptoms in addition relationship between psychologic symptom scores and disability is stronger than the relationship between psychologic symptom scores and pain scores. 

Keywords: Chronic low back pain, quality of life, functional disability, psychological symptoms, balneotherapy