İlköğretim okulu müdürlerinin öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme sürecinde sosyalleştirme stratejilerini kullanma becerileri (Kırıkkale İli örneği )
Opinions of primary school administrators about socialization strategies uses skiils of teacher's at organizational socialization process (the example Kırıkkale province)
Yazar: YASEMİN KUŞDEMİR
Danışman: Y.DOÇ.DR. VURAL HOŞGÖRÜR
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ilköğretim okulu müdürlerinin öğretmenlerin örgütselsosyalleşmelerini sağlamak için sosyalleştirme stratejilerini kullanma becerilerinibelirlemektir. Bu amaçla ilköğretim okulu müdürlerinin ve bu okullarda çalışmaktaolan öğretmenlerin görüşlerine başvurulmuştur. Okul müdürlerinin, öğretmenlerinörgütsel sosyalleşmelerini sağlama becerilerinde yönetimdeki kıdem, cinsiyet vemezun olunan okul durumlarına göre farklılık gösterip göstermedikleri saptanmayaçalışılmıştır. Araştırmaya katılan müdürler ve öğretmenlerin görüşleri arasındaanlamlı bir fark olup olmadığı incelenmiştir. Ayrıca araştırmanın örneklem grubunuoluşturan öğretmenlerin görüşleri arasında branş, cinsiyet ve mezun olunan okuldurumlarına göre farklılık gösterip göstermediği de belirlenmeye çalışılmıştır.Tarama modelinin kullanıldığı betimsel bir çalışma olan bu araştırmadaaraştırmacının geliştirdiği 31 maddeden oluşan veri toplama aracı kullanılmıştır. Veritoplama aracı beşli likert tipindedir. Araştırmada okul müdürleri ve öğretmenleringörüşleri alınmıştır. Buna göre müdür görüşlerinin yönetimdeki kıdem yılı (1-5 yıl,6-10 yıl, 11- 15 yıl ve 16 yıl üzeri), cinsiyet (kadın-erkek) ve mezun oldukları okul(Eğitim Enstitüsü, Eğitim Fakültesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Yüksek Lisans ve diğerfakülte mezunları) değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğiincelenmiştir. Araştırmanın örneklem grubunu oluşturan öğretmen görüşlerindebranş (sınıf öğretmeni- genel kültür ve meslek bilgisi öğretmenliği), cinsiyet (kadın-erkek) ve mezun oldukları okul (Eğitim Fakültesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, YüksekLisans ve diğer fakülte mezunları) değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık olupolmadığı araştırılmıştır.Araştırma evrenini, 2004-2005 öğretim yılında Kırıkkale il merkezi ve ilçemerkezlerinde bulunan ilköğretim okullarında görevli okul müdürleri ve buokullarda görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Kırıkkale il merkezindeki ve ilebağlı bulunan 8 ilçe (Keskin, Delice, Sulakyurt, Çelebi, Yahşihan, Balışeyh, Bahşılı,Karakeçili) merkezindeki okullarda bulunan toplam 88 ilköğretim okul müdüründen85'ine veri toplama aracı dağıtılmış, bunlardan 80'i araştırmada kullanılmıştır.Araştırmada öğretmenlerin örneklem grubu, bu 8 ilçe ve il merkezindeki okullardakıdemi 1-5 yıl olan öğretmenler arasından tesadüfi olarak 200 öğretmeninseçilmesiyle belirlenmiştir.Araştırma verilerinin istatistiksel analizinde frekans, yüzde, aritmetikortalama, t-testi ve tek yönlü varyans analizi yapılmıştır. Farklılıkların testedilmesinde anlamlılık düzeyi Î±=.05 olarak kabul edilmiştir. Elde edilen verilerSPSS programında çözümlenmiştir.Araştırma bulguları aşağıda sunulmuştur:1) Araştırmaya katılan okul müdürlerinin kendi değerlendirmelerine göreokul müdürleri örgütsel sosyalleştirme stratejilerini kullanma becerilerini herzaman göstermektedirler.2) Araştırmaya katılan öğretmenlere göre, okul müdürleri örgütselsosyalleştirme stratejilerini kullanma becerilerini sık sık göstermektedirler.3) Araştırmaya katılan okul müdürlerinin ve öğretmenlerin, ilköğretim okulumüdürlerinin öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme sürecinde sosyalleştirmestratejilerini kullanma becerilerine ilişkin görüşleri arasında anlamlı farklılıklarbulunmaktadır.4) Araştırmaya katılan okul müdürlerinin görüşleri ?yönetimdekikıdemlerine? göre değerlendirildiğinde aralarında anlamlı farklar bulunmuştur.5) İlköğretim okulu müdürlerinin öğretmenlerin örgütsel sosyalleşmesürecinde sosyalleştirme stratejilerini kullanma becerilerine ilişkin mezun olduklarıokullara göre gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır.6) Araştırmaya katılan öğretmenlerin görüşleri branşlarına göre anlamlı birfarklılık göstermemektedir.7) İlköğretim okulu müdürlerinin öğretmenlerin örgütsel sosyalleşmesürecinde sosyalleştirme stratejilerini kullanma becerilerine ilişkin olarak öğretmengörüşleri cinsiyet değişkeni bakımından incelendiğinde anlamlı farklılıklargöstermektedir.8) Araştırmaya katılan öğretmenlerin görüşleri mezun oldukları okullara göreanlamlı farklılıklar göstermektedir.

Abstract:
The aim of this research is to determine the primary school headmasters?socialization strategy usage skills in order to provide organizational socialization ofteachers. Therefore, primary school headmasters? and teachers? opinions are taken. Itis tried to be determined whether the headmasters? skills of providing teachers?organizational socialization show difference according to their length of service, sex,and educational background. It has been examined whether there is a meaningfuldifference between the opinions of headmasters and teachers. It is also tried to bedetermined whether the opinions of teachers who compose the sample group showdifference according to branch, sex and educational background.In this descriptive study in which a scanning model is used, a 31- item scalewhich is prepared by the researcher is used. The questionnaire is a-five-scaled likert.In the research, headmasters? and teachers? opinions are taken. Accordingly, it isanalyzed if the headmasters? opinions show a meaningful difference according totheir length of service (1-5 years, 6-10 years, 11-15 years, 16 years and more), andthe educational background (Institute of Education, Faculty of Education, Faculty ofScience and Literature , Master?s Degree and other faculties).The universe of the research is composed of the headmasters and the teachersworking for primary schools in the city center and 8 districts of Kırıkkale in the2004-2005 education year. The questionnaire is distributed totally to 88 headmasterswho are in the city center and 8 districts of Kırıkkale (Keskin, Delice, Sulakyurt,Çelebi, Yahşihan, Balışeyh, Karakeçili) and 80 of them are used in the research. Thesample group of the teachers in this research is determined by selecting randomlyamong 200 teachers from the city center and 8 districts whose length of service is 1-5years.In the statistical analyze of the research?s data, frequency, percentage, mean,t-test and one way ANOVA are used. In testing the significance of differences,significance level is accepted as Î±= 05. The data are analyzed in SPSS program.The findings of the research are stated below:1) According to the evaluations of the headmasters take place in the research, theheadmasters always display the articles stated in the questionnaire and the skills oforganizational socialization strategies.2) According to the teachers take place in the research, headmasters often displaythe skills of organizational socialization strategies.3) There are significant differences between the opinions of the teachers andheadmasters:4) Significant differences are found in the skills of organizational socializationstrategies according to headmasters? length of service.5) According to the different educational backgrounds there is not a significantdifference between the groups, in the primary school headmasters? organizationalsocialization strategies in the process of organizational socialization of teachers.6) The opinions of the teachers take place in the research, show no significantdifference according to their branches.7) The teachers? opinions show significant difference when it is examined inpoint of sex variables related to the primary school headmasters? organizationalsocialization strategies in the process of organizational socialization of teachers.8) There are significant differences in the teachers? opinions when it is examinedin point of groups according to the educational backgrounds related to the primaryschool headmasters? organizational socialization strategies in the process oforganizational socialization of teachers.