Ali Şeriati ve Karl Marks'da yabancılaşma kavramı üzerine bir inceleme
A study on the concept of alienation in Ali Shariati and Karl Marx
Yazar: CEREN SEDA ÇİÇEK BUDAK
Danışman: PROF. DR. VEYSEL EREN
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Çağımızın güncel problemlerinden biri olan yabancılaşma kavramını; kısaca, insanın ve toplumun öz halinden uzaklaşma süreci olarak tanımlamak mümkündür. Yabancılaşma sürecinde insanlar, kendi öz benliklerinden, aile, çevre ve doğa unsurlarından uzaklaşırken; toplumlar ise kendi kültürlerinden, dinlerinden, dillerinden, kısaca toplumu toplum yapan bütün değerlerden uzaklaşmaktadırlar. Sanayi Devrimi ile birlikte başlayan kapitalist üretim sistemine geçiş, makineleşmenin yaygınlaşması, toplumların tüketim toplumuna evrilmesi, geleneksel ve yeni medyanın zaman içerisinde artan etkisi, teknik ve teknolojide kaydedilen ilerlemelerin olumsuz etkileri; yabancılaşma sürecine hız kazandırmıştır. Ortaya çıkan bu sorunsal gerek Batı gerekse Doğu dünyasında bilimsel çalışmalara konu olmuştur. George Wilhelm Friedrich Hegel, Ludwig Andreas Feuerbach, Herbert Marcuse, Charles Wright Mills, Erich Fromm, Melvin Seeman, Sigmund Freud ve Karl Marks gibi isimler, Batı dünyasında, yabancılaşma üzerine yaptıkları çalışmalarla ön plana çıkarılırken; Doğu medeniyetinde, yabancılaşma üzerine yapılan çalışmaların bu süreçte göz ardı edildiği görülmektedir. 
Bu varsayımdan hareketle ortaya çıkan bu çalışmanın amacı; Batı dünyasında yabancılaşma konusunda öncü isim olarak görülen Karl Marks ile Doğu dünyasında, yabancılaşma üzerine yaptığı çalışmalarla dikkate alınması gereken Ali Şeriati'nin bu konu üzerindeki yaklaşımlarını kıyaslamak ve bu kıyaslama neticesinde, değerlendirmelerde bulunmaktır. Tez kapsamında elde edilen verilere; literatür taraması neticesinde ulaşılmış olup bu bağlamda konu ile ilgili kaleme alınmış kitaplar, tezler, makaleler, bildiriler ve diğer bilimsel yayınlar, değerlendirmeye alınmıştır.

Abstract:
The concept of alienation, one of the current problems of our age, in short, it is possible to define it as the process of moving away from the essence of man and society. In the process of alienation, people move away from their own selves, family, environment and nature elements. And Societies move away from their own culture, religion, language, in short, all the values that make society a society. The transition to the capitalist production system that started with the Industrial Revolution, the spread of mechanization, the evolution of societies into a consumer society, the increasing influence of traditional and new media over time, and the negative effects of advances in technique and technology; were accelerated the process of alienation. This emerging problem about alienation has been the subject of scientific studies in both the Western and Eastern worlds. While names such as George Wilhelm Friedrich Hegel, Ludwig Andreas Feuerbach, Herbert Marcuse, Charles Wright Mills, Erich Fromm, Melvin Seeman, Sigmund Freud and Karl Marx came to the fore in the Western world with their studies on alienation; It seems that studies on alienation in Eastern civilization were ignored in this process.
The aim of this study, which emerged from this assumption, is to compare and evaluate the approaches to alienation of Karl Marx and Ali Shariati who are seen in the western and eastern world as pioneers in the subject of alienation. The data obtained within the scope of the thesis; It was reached as a result of literature review. In this context, books, theses, articles, proceedings and other scientific publications on the subject were evaluated.