Benchmarkıng(örnek edinme ) için veri zarflama analizi yöntemiyle performans analizi ve çimento sektörü üzerine bir uygulama
Performance analysis with data envelopment analysis method for benchmarking and an application to cement industry
Yazar: MESUT KARABULUT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CAVİT YEŞİLYURT
Kafkas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Benchmarking baska kuruluslar hakkında, onların kullandıkları metotlar, süreçler veperformans düzeyleri ile ilgili bilgi sağlayarak daha iyiye ulasmak için kalite iyilestirmeçabalarına olanak sağlar. Bu bilgiler yeni ve daha yüksek hedefler belirlemek ve bu hedeflereulasmak için yaratıcı fikirler ve yöntemlerin gelistirilmesine yardımcı olur. Daha öncekullanılan yöntemlerin iyilestirilip daha etkin düzeyde kullanılmalarında yol gösterir.2006 yılının basından itibaren, bilhassa bankaların konut kredilerine uyguladıklarıfaizlerdeki düsüse paralel olarak insaat sektöründe yasanan canlılık, çimento sektörünü deolumlu olarak etkilemistir. Çimento sektörü devamlı gelisen ve büyüyen bir sektörolduğundan rekabet ortamı yüksektir. Böyle bir sektörde firmalar açısından varlıklarını devamettirebilmek için sürekli olarak rakiplerinin performanslarına yetismek ve onlardan daha iyiolabilmek gerekliliği kaçınılmaz olmustur. Sektörde yer alan firmaların tamamı güçlüsirketlerin elindedir. Bütün firmalar en etkin sekilde kar amaçlı çalısarak etkinliği en yüksekseviyede tutmak zorundadırlar.?ncelenen çimento sektöründe benchmarking, basta kapasiteleri en doğru ölçüdekullanma, üretim maliyetlerini azaltma, iç ve dıs piyasada uygulanması gereken stratejileribelirleme alanları gibi birçok yönden etkinliklerini en üst seviyeye çıkarma konusunda yolgösterici olur. Çalısmada Türkiye'nin yedi bölgesinin performansı incelenerek birbirleri ilekıyaslama yapılmıstır. Bu kıyaslamalar sonucunda en etkin bölgeler saptanarak, verimsizbölgelere daha verimli hale gelebilmeleri açısından örnek olarak önerilmistir. Türkiye'deçimento sektörünün etkinlik performansı analiz edilmis, iç ve dıs piyasalardaki bölgeseldağılım belirlenmis, kurulu tesis ve fabrikaların konumları, sayıları, çalısanları detaylı olarakincelenmistir. Verimsiz bölgelerin kendilerini gelistirmek için benchmark konumundaki etkinbölgeleri örnek almaları gerektiği sonucuna varılmıstır. Elde edilen sonuçlar bölgelerinetkinlik oranlarını yükseltmeleri için gerekli önerileri sunmaktadır.

Abstract:
Benchmarking provides information about methods, processes and performance levelsof other organizations and allows the quality improvement efforts to increase. Thisinformation helps the organization set new and increased goals as well as reaches them.Benchmarking also improves the methods used earlier and helps in using them moreefficiently.Since the beginning of 2006, the movement in construction sector parallel to thedecrease of bank?s home mortgage interests has influenced the cement industry positively.Cement industry has a very competitive environment because it is continuously improvingand growing. In order for the companies in such an industry to exist, they need to reach theircompetitors performance levels and try to be better than them. All the companies in theindustry are owned by powerful firms. Profit wise, all companies need to work effectively andkeep the efficiency at highest level possible.Benchmarking in cement industry helps utilize the capacities at correct levels,decrease the production costs, and establish the strategies in import and export markets aswell as in many other ways to increase the efficiency to the highest level. In this study, sevenregions of Turkey have been examined and compared with each other. After the comparisons,the efficient regions became the benchmarks for the inefficient ones in order to improve theirefficiencies. Efficiency performance of Turkish cement industry has been analyzed; theregional distribution of import and export markets established the location, count andemployees of established plants and factories have been examined. The result of this study isthat the inefficient regions need to compare themselves with the benchmark regions toimprove their efficiency levels. The results also provide the necessary suggestions on what theinefficient regions need to do in order to increase their efficiency.