Birinci ve ikinci basamak sağlık kurumlarında çalışan hemşirelerin iş güvenliğinin ve çalışma ortamının sağlık davranışlarına etkisi
The effect of occupational safety and working environment of nurses working at primary and secondary health institutions on their health behaviors
Yazar: HATİCE KARABULAK
Danışman: DOÇ. DR. DİLEK KILIÇ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Sağlık = Health ; Sağlık kuruluşları = Health institutions ; Yaşam tarzı = Life style ; Çalışma ortamları = Work environment ; İş güvenliği = Work safety

Özet:
Birinci ve İkinci Basamak Sağlık Kurumlarında Çalışan Hemşirelerin İş Güvenliğinin ve Çalışma Ortamının Sağlık Davranışlarına Etkisi
Amaç: Bu araştırma, birinci ve ikinci basamak sağlık kurumlarında çalışan hemşirelerin iş güvenliğinin ve çalışma ortamının sağlık davranışlarına etkisini belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve karşılaştırmalı olarak yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırma 10 Mayıs 2013-10 Şubat 2015 tarihleri arasında Kars il merkezindeki birinci ve ikinci basamak sağlık kurumlarında yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Kars il merkezindeki birinci ve ikinci basamak sağlık kurumlarında çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden hemşireler oluşturmuştur. Evrenin tümü araştırma kapsamına alınmıştır. Veriler, araştırmanın yapılabilmesi için gerekli olan resmi izinler alındıktan sonra araştırmacı tarafından anket yöntemi ile toplanmıştır. 
Bulgular: Araştırmada, I. basamak (3.38±.82) ve II. basamak (3.27±.81)  sağlık kurumlarında çalışan hemşirelerin İş Güvenliği Ölçeği puan ortalamasının düşük, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği puan ortalamasının ise I. basamak (124.04±22.79) ve II. basamakta (117.91±19.37)  orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. I. ve II. basamak sağlık kurumlarının İş Güvenliği Ölçeği puan ortalaması karşılaştırıldığında II. basamakta "sağlık taraması" alt boyutu puan ortalaması daha yüksek, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği puan ortalaması karşılaştırıldığında ise I. basamakta "stres yönetimi" alt boyutu puan ortalaması daha yüksek bulunmuştur.
Sonuç:  Hemşirelerin iş güvenliğinin yeterli düzeyde sağlanmadığı ve sağlıklı yaşam davranışlarının ise orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Çalışma Ortamı, Hemşirelik, İş Güvenliği, Sağlıklı Yaşam Davranışları, Sağlık Kurumları

Abstract:
The Effect of Occupational Safety and Working Environment of Nurses Working at Primary and Secondary Health Institutions on their Health Behaviors       
Aim: This descriptive and comparative study was conducted to determine effect of occupational safety and working environment of nurses, working at primary and secondary health institutions, on their health behaviors. 
Material and Method: The study was conducted at primary and secondary health institutions in the city center of Kars between 10 May 2013 and 10 February 2015. The population of the study consisted of nurses, working at primary and secondary health institutions in the city center of Kars and accepting to participate in the study. The entire population was included in the study. The data were collected by the researcher using questionnaire method after obtaining official permissions required to conduct the study. 
Results: In the study, it was determined that while the mean score of Occupational Safety Scale of nurses working at primary (3.38±.82) and secondary (3.27±.81) health institutions was lower, the mean score of Healthy Lifestyle Behaviors Scale was at medium level at primary (124.04±22.79) and secondary (117.91±19.37) health institutions. Comparing the Occupational Safety Scale mean scores of primary and secondary health institutions; mean score of the subscale "medical screening" was higher at secondary health institution. Comparing the Healthy Lifestyle Behaviors Scale mean scores of primary and secondary health institutions; mean score of the subscale "stress management" was higher at primary health institution.
Conclusion:  It was determined that nurses did not have sufficient levels of occupational safety and they had moderate levels of healthy life behaviors.
Keywords: Work Environment, Nursing, Occupational Safety, Healthy Life Behaviors, Health Institutions