Çin Halk Cumhuriyeti kalkınma deneyimi: Sanayi ve teknoloji politikalarının rolü
Development experience of People's Republic of China: The role of industry and technology policies
Yazar: DEMET UĞUR
Danışman: PROF. DR. N. ALKAN SOYAK
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi = Economy ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Ekonomik gelişmeler = Economic developments ; Endüstri politikaları = Industrial policies ; Kalkınma = Development ; Kalkınma politikaları = Development policies ; Teknoloji politikaları = Technology policies ; Yenilik = Innovation ; Yenilik stratejileri = Innovation strategies ; Çin = China

Özet:
Teknoloji, mal ve hizmetlerin üretildiği fiziki bir süreç içerisinde yararlanılan bilgi, beceri, yöntem ve örgütleniş biçimleri olarak tanımlanır. İktisat teorisinde, teknolojinin üretim sürecindeki rolü ve teknoloji faktörüne ilişkin çok farklı yaklaşımlar bulunduğu görülmektedir. Kalkınma sürecinin konusu az gelişmiş ülkeler olmakla birlikte, bunların gelişmiş bir ekonomik yapıya ulaşması için gerekli değişim ve dönüşümlerin dikkate alınması, kalkınma kavramının daha geniş bir anlam ifade etmesine neden olmuştur. Bu nedenle kalkınma büyümenin yanında yapısal değişimi de kapsamaktadır. Kalkınmanın gerçekleşebilmesi için sanayinin gelişmesi, ekonomik faaliyetler içindeki yerinin arttırılması ve sanayiye dayalı olarak ekonomik büyümenin sağlanması gerekmektedir. Kalkınmanın sağlanması için etkin şekilde kullanılan sanayi politikası ise, fonksiyonel olarak ülkelerin kendi kriterlerine göre öncelikli olarak tespit ettikleri sanayi dallarına yapılan parasal yada parasal olmayan teşvikler bütünüdür. Teknoloji politikaları kısaca teknolojik yeteneklerin kazanılma sürecini teşvik etmek ve yönetmek için hükümetlerin kullandığı enstrümanlar bütünüdür.Çalışma konusu kapsamında incelenen Çin Halk Cumhuriyeti ekonomik kalkınma deneyimi, son yıllarda dünyada meydana gelen en dikkat çekici ekonomik kalkınma olarak kabul edilmektedir. Çin Halk Cumhuriyeti'nin ekonomik büyümesindeki anahtar faktör, 1978'lerde başlayan reform ve açık kapı politikasını yürütmedeki başarısıdır. Çin'in sosyalist bir ülke olarak sayılamaz, öte yandan Çin'in tam anlamıyla serbest piyasanın gerekliliklerini yerine getirdiğini söylemek de güçtür. Çin Modeli olarak adlandırabileceğimiz bu model Sosyalizm, Çin gelenekleri, piyasa düzenlemesi ve devlet denetimi, modern teknoloji yönetiminden oluşan Çin'e özgü karma bir ekonomik modeldir.Özetle, asıl sorun gelişmiş ülkelerin gelişmekte olan ülkelere, görece geri kalmış teknolojileri transfer etmesi ve gelişmekte olan ülkelerin bu daha az gelişmiş teknoloji ile üretim süreçleri hakkında bilgi ve yetenek sahibi olmaya çalışmasıdır. Çin Halk Cumhuriyeti'ni bu noktada bir adım önde çıkaran husus, ülkenin 1978 yılı sonrası yaşadığı değişimin yaşanan bir kriz neticesinde oluşmaması ve günü kurtarma politikaları özelliğini göstermemesidir. Tarımda, sonra dış ticaret ve yatırım sektörlerinde ve daha sonra dasanayide, reformlar birbirini takip eder nitelikte ve aşama aşama ortaya konulmuştur. Çin Halk Cumhuriyeti'nin izlediği politikalar belli dogmalara ve dayatmalara boyun eğerek değil, kendi ülkesi ve uluslararası ortamın özgün koşullarını gözeterek uygulanmıştır. Çin Halk Cumhuriyeti içine girdiği reform sürecinde piyasayı her zaman bir araç olarak kullanmış, devletin düzenleyici rolünü asla yadsımamış, ancak öte yandan değişen uluslararası koşullara ayak uydurmaktan ve bu değişimlere yönelik politikalar uygulamaktan da geri kalmamıştır.

Abstract:
Technology is defined as configurations of knowledge, ability, method and organization those are utilized in a physical process of assests and service production. In economics theory, it is obvious that technology has an identical role in production process and there are variable approaches through technology factor. Development process is subjected to undeveloped countries; whereas alteration and transformation to reach a developed economic structure caused to widen the definition of development concept. That?s why development includes not only growing but also structural alteration. To achieve development, industry should be improved and should have a more efficient role in economics. The industrial politics to achieve development is the combination of financial or non-financial encouragement methods those are functionally chosen according to those countries? own criterias. Technological politics are briefly governments? instruments to encourage and manage the achievement of technological abilities. The economic development of Republic of China, that is analysed in this study, is accepted as the most spectacular economic development in the world. The key factor in economic development of Republic of China is the success of reforms and open door policy those are started to be applied in 1978.Briefly, the main issue is the transfer of technologies from developed countries to undeveloped ones and the struggle of those underdeveloped countries in achieving knowledge and ability in technological production process. The prominence of Republic of China?s situation is the alteration after 1978 is not a consequence of a crisis or there is no application of daily politics. Reforms are applied continuously and step by step in agriculture, then international trade and investments, finally in industry.The politics those are followed by Republic of China are applied according to identical circumstances of its own and international environment, not certain dogmas or impositions. In this reform process Republic of China used market as a tool, never avoid the role of regulative role of government. Also the country has always followed up the improvements and has applied politics according to those alterations.