Okul öncesi öğretmen adaylarının biyoçeşitlilik kavramına yönelik zihinsel modellerinin incelenmesi
Investigation of pre-school teacher candidates' mental models for the concept of biodiversity
Yazar: HAZAL ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN ATASOY
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Biyoçeşitlilik = Biodiversity ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Sürdürülebilir kalkınma = Sustainable development ; Sürdürülebilir çevre = Sustainable environment ; Zihinsel modeller = Mental models ; Çevre eğitimi = Environmental education

Özet:
Bu araştırma okul öncesi öğretmen adaylarının biyoçeşitlilik kavramına yönelik zihinsel modellerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu kapsamda araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim öğretim yılında bir devlet üniversitesinin okul öncesi öğretmenliği bölümünün 1. 2. 3. ve 4. sınıfında eğitim gören 208 okul öncesi öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmanın modeli karma yöntem esas alınarak oluşturulmuştur. Araştırmanın çalışma grubu seçkisiz olmayan örnekleme yönteminden uygun örnekleme yöntemine göre belirlenmiştir. "Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu" ve "Çizim Formu" olmak üzere 2 farklı veri toplama aracı kullanılmıştır. Veri toplama araçlarından elde edilen veriler yazıya dökülerek kod ve temalar belirlenmiştir. Verilerin analizinde nitel ve nicel analiz yöntemlerine başvurulmuştur. Nitel verilerin analizinde yorumlayıcı içerik analizi kullanılırken, nicel verilerin analizinde çıkarımsal istatistiki analiz kullanılmıştır. Analizler neticesinde okul öncesi öğretmen adaylarının biyoçeşitliliği canlı çeşitliliği olarak ifade ettikleri, biyoçeşitliliği yansıttıkları çizimlerde en çok bitkiler âlemine yer verdikleri ve canlıların sınıflandırılmasına yönelik kavram yanılgılarının olduğu görülmüştür. Okul öncesi öğretmen adaylarının biyoçeşitlilik kavramına yönelik zihinsel modellerinin eğitim gördükleri sınıf düzeyi ve mezun oldukları lise türüne göre farklılık göstermediği belirlenmiştir. Elde edilen bulgular sonucunda lisans eğitiminde verilen çevre eğitimine yönelik derslerin biyoçeşitlilik kavramı açısından zenginleştirilmesi önerilmektedir.

Abstract:
This study was conducted in order to examine the mental models of pre-school teacher candidates towards the concept of biodiversity. In this context, the study group consists of 208 pre-school teacher candidates studying in the 1st, 2nd, 3rd and 4th grades of the preschool teaching department of a state university in the 2021-2022 academic year. The model of the research was created on the basis of mixed method. The study group was determined according to the convenient sampling method from the non-selective sampling methods. Two different data collection tools were used:  "Semi-Structured Interview Form" and "Drawing Form". The data obtained from the data collection tools were written down and the codes and themes were determined.  Qualitative and quantitative analysis methods were used in the analysis of the data. While interpretive content analysis was used in the analysis of qualitative data, inferential statistical analysis were used in the analysis of quantitative data. As a result of the analyzes, it was seen that pre-school teacher candidates expressed biodiversity as living diversity, they mostly included the plant kingdom in the drawings reflecting biodiversity, and there were misconceptions about the classification of living things. It was determined that the mental models of pre-school teacher candidates for the concept of biodiversity did not differ according to the class level they were educated and the type of high school they graduated from. As a result of the findings, it is suggested that the environmental education courses given in undergraduate education should be enriched in terms of the concept of biodiversity.