Anadolu Sığlasında (Liquidambar Orientalis Mill.) bazı orijinlerin tohum ve çimlenme özellikleri üzerine incelemeler
Investigations on the seed and germination characteristics of some Anatolian Sweetgum (Liquidambar Orientalis Mill.) provenances
Yazar: GÜLSÜM BAYSAL BAKIR
Danışman: PROF. DR. ALPER HÜSEYİN ÇOLAK
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Silvikültür Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Bu çalışmada, endemik türlerimizden Anadolu sığlasının (Liquidambar orientalis Mill.)  doğal yayılış alanı olan Güneybatı Anadolu'da Dalaman, Fethiye, Köyceğiz, Marmaris ve Gökova olmak üzere beş farklı orijinden onar farklı ağaçtan toplanan tohumlarla çimlenme özellikleri araştırılmıştır. Toplanan tohumlarda; 1000 tane ağırlığı, tohum canlılık testi ve tohumların çimlenme engellerini gidermek için uygulanan soğuk katlama ön işlemleri sonrasındaki 7 farklı sıcaklıkta çimlenme yüzdeleri belirlenmiştir. Yapılan işlemlerin sonucuna göre;1000 tane ağırlığı en yüksek 3,05 g ile Fethiye orijini, ardından Dalaman orijini 3,01 g, Gökova orijini 2,75 g, Marmaris orijini 2,68 g, Köyceğiz orijini ise 2, 37 g gelmektedir. Beş farklı orijinden toplanan tohumların canlılığını belirlemeye yönelik yapılan kesme testi sonucuna göre en yüksek canlılık oranı %89 ile Fethiye orijini,en düşük canlılık oranı ise %72 ile Köyceğiz orijinidir.En yüksek çimlenme yüzdeleri Dalaman orijininde 20ºCkontrol %88, Fethiye orijininde 25ºC kontrol %91, Köyceğiz orijininde 20ºC kontrol %94, Marmaris orijininde 20ºC kontrol %78, Gökova orijininde ise25ºC kontrol %88'dir.Anadolu sığlası tohumlarının herhangi bir ön işleme gerek duyulmaksızın 15ºC, 20ºC, 25ºC, 30ºC ve 35ºC de çimlendiği gözlemlenmiştir.

Anahtar kelimeler: Tohum orijini, Anadolu sığlası, Endemik, Ağaçlandırma

Abstract:
In this study, the germination characteristics of one of the endemic species in Turkey, Anatolian sweetgum(known as Liquidambar orientalis Mill.), are examined with the seeds collected from ten different trees from five natural provenances of the tree in Southwest Anatolia such as Dalaman, Fethiye, Koycegiz, Marmaris, and Gokova. After applying cold stratification pre-treatments for weight per 1000 seeds, seed viability tests, and to prevent dormancy of the seeds collected, the germination percentages were determined at seven different temperatures. The results showed that; the highest thousand grain weight is Fethiye origin with 3.5 g, followed by Dalaman origin with 3.1 g, Gokova origin with 2.75 g, Marmaris origin with 2.68 g, and Koycegiz origin with 2.37 g. The shear test results for determining the viability of the seeds from five different origins reveal that the highest viability rate is Fethiye origin with 89 per cent while the lowest rate is Koycegiz origin with 72 per cent. The highest germination percentages are as follows; Dalaman origin 88 per cent control at 20ºC, Fethiye origin 91 per cent control at 25ºC, Koycegiz origin 94 per cent control at 20ºC, Marmaris origin 78 per centcontrol at 20ºC, and Gokova origin 88 per cent control at 25ºC.

It is observed that the seeds of Anatolian sweetgum germinate at 5ºC, 20ºC, 25ºC, 30ºC, and 35ºC without any pre-treatment.

Keywords: Seed origin, Anatolian Sweetgum, Endemic, Afforestation