Endüstri ilişkileri iklimi ve ikili bağlılık ilişkisi: Bir araştırma
Industrial relations climate and dual commitment: A research
Yazar: AHMET GÖKÇE
Danışman: PROF. DR. SEVİNÇ SERPİL AYTAÇ
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Çalışma Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Bağlılık = Commitment ; Endüstri ilişkileri = Industrial relations ; Sendikalar = Unions ; Örgüt iklimi = Organizational climate ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; İşçi-işveren ilişkileri = Employee-employer relations ; Şirket yönetimi = Company management

Özet:
Endüstri ilişkileri iklimi, yani yönetim ve sendika arasındaki ilişkilerin uzlaşmacı veya çatışmacı oluşu çalışanların tutum ve davranışları üzerinde doğrudan etkiye sahiptir. Örgütler için önemli bir tutum olan bağlılık davranışı da endüstri ilişkilerinin ikliminden etkilenmektedir. Bu doğrultuda, bu çalışmanın temel amacı, endüstri ilişkileri iklimi ile ikili bağlılık arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmanın ilk bölümünde, kavramsal çerçeve ve de konuyla alakalı olan kavramların açıklamasına yer verilmektedir. İkinci bölümde çalışmanın ana hatlarından birini oluşturan endüstri ilişkileri iklimi kavramı incelenmiştir. Üçüncü bölümde ikili bağlılık kavramı ve bu kavramın boyutları incelenirken, dördüncü ve son bölümde endüstri ilişkileri iklimi ile ikili bağlılık arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla gerçekleştirilen araştırma bulunmaktadır. Araştırmada elde edilen veriler İzmir ve Manisa illerindeki metal sanayinde iki çokuluslu işletmede çalışan 400 bireyden toplanmıştır. Elde edilen veriler ile ilgili tüm analizler için "SPSS 15.0 for Windows" programından yararlanılmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre, uzlaşmacı endüstri ilişkileri iklimi ile, işletmeye bağlılık ve sendikal bağlılık arasında pozitif yönde ve istatistiksel açıdan anlamlı ilişkiler belirlenmiştir. Çatışmacı endüstri ilişkileri iklimi ile işletmeye bağlılık arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir. Ayrıca yapılan analizlerde çatışmacı ve uzlaşmacı endüstri ilişkileri iklimi bağımsız değişkenlerinin, işletmeye bağlılık bağımlı değişkenini ve sendikal bağlılık bağımlı değişkenini istatistiksel olarak anlamlı düzeyde açıkladığı belirlenmiştir. Ayrıca, endüstri ilişkileri iklimi ile işletmeye ve sendikaya bağlılığın, cinsiyet, yaş, medeni durum, öğrenim durumu ve çalışma süresi demografik değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediğine yönelik analizler yapılmış ve bazı değişkenlere bağlı olarak farklılık sergiledikleri görülmüştür.

Abstract:
The industrial relations climate, in other words, the cooperative or conflictingrelations between management and the union has a direct influence on the attitudes and behavior of the employees. Commitment behavior, an important attitude for organizations, is also influenced by the industrial relations climate. In this respect, the main purpose of this study is to examine the relationship between industrial relations climate and dual commitment. In the first part of the study, the explanation of the conceptual framework and concepts related to the topic is included. In the second part, the concept of industrial relations climate, which is one of the main lines of study, is examined. While the concept of dual commitment and the dimensions of this concept are examined in the third chapter, in the fourth and last section, there is research conducted to investigate the relationship between industrial relations climate and dual commitment.The data obtained in the research were collected from 400 individuals working in two multinational enterprises in the metal industry of Izmir and Manisa provinces.  "SPSS 15.0 for Windows" program was used for all analyzes related to the obtained data.
According to the researchresults, positively and statistically significant relationships between the cooperative industrial relationsclimate, commitment to the organization and the union commitment have been determined. There is no statistically significant relationship between conflicting industrial relations climate and commitment to organization. In addition, it has been determined that independent variables of conflicting and cooperative industrial relations climate explain the organization commitment  and union commitment dependent variable at a significant level statistically. Moreover, the analyzes were made to determine whether industrial relations climate, enterprise and union commitment differ according to demographic variables such as gender,age,marital status, educational background and working time and finally it has been observed that they differed depending on some variables.