Lübab özelinde İslam Hukukunda küllî kaideler
Lubâb specially Islamic Law universal provisions
Yazar: MUHAMMED DEĞİRMENCİ
Danışman: PROF. DR. NASİ ASLAN
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: El-Meydani = El-Meydani ; Hanefiler = Hanifies ; Kaide = Base ; Lübbü'l-Lübab = Lübbü'l-Lübab ; Mezhepler = Sects ; Tefsi̇rü'l-Lübab = Tefsi̇rü'l-Lübab ; İslam Hukuku = Islamic Law ; İslamiyet = Islam

Özet:
İslam fıkhının içerisinde yer alan, fıkhın varlığı ile beraber ortaya çıkan, öz ifadeler şeklinde dile getirilen ve belirli bir eserde toplama faaliyeti Şâfiî mezhebinde Tacceddin es-Subkî, Hanefi mezhebinde İbn-i Nuceym'in el-Eşbâh ve'n-Nezâir gibi eserlerinde müstakil bölümlerde hayat bulan ve mecellede kanun maddeleri şeklinde yer alan fıkıh küllî kâidelerini ele aldık. Bu kâideleri, araştırma konusu yaparken Meydânî'nin el-Lübâb fi Şerhi'l-Kitab eserini kaynak olarak seçtik. 
Tezimiz üç bölümden oluşmakta, giriş bölümünde tezin önem, amaç ve yöntemine ilişkin bilgilerin yanında müellifin hayatı ve eserleri hakkında öz bilgiler verdik.  Birinci bölümde kâide ve küllî kavramları, benzer kavramlarla farklılık ve benzerliklerini, küllî Fıkıh kâidesinin delil olup olmama noktasında bilginlerin görüşlerini, küllî kâidelerin tarihsel gelişimi konusunda öz bilgi, alanda meşhur olan eserler, kâidelerin kısımlarını ve kaynaklarını zikrettik. İkinci bölümde ise çalışmamızın bel kemiğini oluşturan Lübâb kitabındaki küllî fıkıh kaîdelerini eserde geçtiği ifadelerle kaleme alarak, kâidenin içinde yer alan kavramları lügat ve ıstılah açısından tanımlamak suretiyle, kâideye örnek teşkil eden misalleri aynı eserden aldık. Küllî Fıkıh kâidelerle alakalı olan önemli konular işlenmiş, varolan kâideler ortaya konmuştur.

Anahtar kelimeler: Küllî, kâide, fıkıh, hanefi.

Abstract:
We have discussed the universal principles of the fiqh (Islamic Law) that appear in the Majallah as law articles, that exist within the İslamic Fiqh, occur with the presence of the fiqh, expressed in the form of self-expression and that come to life in the detached parts of İbn-i Nuceym's work al-Eshbâh ve'n-Nezâir of Hanafi sect and Tacceddin es-Subkî's works of Shafii sect. When we make research we have chosen the Meydani work al-Lubâb fi Sharhi'l-Qitab as a source.
Our thesis consists of there sections; in the introduction part we gave information about the importance, purpose and method of the thesis as well as information about the author's life and works. In the first section we have mentioned about principle and universal concepts, differences and similarities with similar concepts, the views of the scholars at the point of evidence of the Universal Fiqh Principle, self-knowledge about the historical development of the universal principles, well-known works in the field, parts and resources of the principles. In the second we have written up the Universal Fiqh Principles in the book of Lubâb which constitutes the backbone of our work along with the statements in the work and we have taken from the same work the examples which constitute the samples of the principle, by defining the concepts in the principle in terms of lugat (wordbook) and ıstılah (technical term). Important issues related to the Universal Fiqh Principles have been discussed and existing principles have been revealed.

Keywords: Universal, principle, fıqh, hanefi.