Türkiye-Suriye sınırında yer alan mülteci kampları çevresinde ve mülteci göç yolları üzerindeki sivrisinek (Diptera:Culicidae) türlerinin tespit edilmesi
Identification of mosquito species (Diptera:Culicidae) around refugee zones of the Turkish border with Syria and on migration routes of refugees
Yazar: YASEMEN SARIKAYA
Danışman: PROF. DR. SALİH BÜLENT ALTEN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Suriye'deki iç huzursuzluklar 4.000.000 Suriye vatandaşını komşu ülkelere göçe zorlamıştır. Bu durum, bölgedeki sivrisinekler ve sivrisinek kaynaklı hastalıkların sürveyansının önemini arttırmıştır. Bu çerçevede, Türkiye'de göçmenlerin yoğun olarak yerleştikleri veya geçici olarak konakladıkları Güneydoğu Anadolu Bölgesi ve Avrupa'ya göç etmek için ilk durakları olan batı ve kuzeybatı sınırlarında, sivrisinek üreme sezonları boyunca arazi çalışmaları yapılmış ve örnekler toplanmıştır. Çalışmalar sırasında 17 ayrı ilde 506 istasyondan ergin ve larva örneklemesi yapılmıştır. Toplanan sivrisineklerin tamamı morfolojik olarak teşhis edilmiştir. Örneklerin bir kısmı, mitokondriyal COI gen bölgesinin sekansı yoluyla moleküler tür teşhisi için ayrılıp, kalan örneklerin tamamı tespit edilen sivrisinek türlerin taşıdıkları virüslerin belirlenmesi amacıyla analize gönderilmiştir. Morfolojik teşhisler sonucunda, toplanan 30.940 adet sivrisineğin 6 cins ve 22 türün örneklerini içerdiği ortaya konmuş, seçilen örneklerin ve özellikle tür komplekslerine ait bireylerin teşhisleri moleküler yöntemlerle doğrulanmıştır. Bu türlerden birincil vektör olduğu bilinen Aedes albopictus, Ae. aegypti, Anopheles sacharovi ve Culex pipiens s.l. türlerinin çalışma alanındaki varlığı, Suriyeli göçmenlerin de bölgeye gelişiyle daha da önem kazanmıştır. Bu tez, söz konusu bölgeler için yapılacak geniş kapsamlı bir sürveyans çalışmasının önayağıdır.

Abstract:
The internal unrest in Syria forced 4,000,000 Syrian citizens to immigrate to neighbouring countries. This has increased the importance of monitoring the mosquitoes and mosquito-borne diseases in the region. In this context, mosquito samples were collected during the mosquito seasons on Southeast Anatolia where immigrants are intensively settled and western, northwestern borders, which are the pathway of immigration to Europe. During the study, samples were taken from 506 stations on 17 different cities. After all the collected mosquitoes were morphologically identified, some of them were kept for the molecular species identification through the sequence of the mitochondrial COI gene region, whereas all the remaining samples were sent to the virus analysis. As a result of the morphological identification, 30,940 collected mosquitoes were found to contain 6 genera and 22 specimens, and the identification of selected specimens and especially individuals belonging to species complexes was confirmed by molecular methods. The presence of the species Aedes albopictus, Ae. aegypti, Anopheles sacharovi and Culex pipiens s.l. in the study area, which are known to be vectors, has become even more important with the advent of the immigrants. This thesis is the prelude to a surveillance exercise for the region concerned.