2-6 yaş arasındaki çocukların ekran karşısında geçirdikleri süre ile ebeveyn tutumları ve saldırganlık davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Research of the correlation between the time that children between 2-6 years spend in front of screen and parent attitudes and aggressive behavior
Yazar: MEYREM BÜLBÜL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUZAFFER ŞAHİN
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Ekran bağımlılığı = Screen addiction ; Kitle iletişim araçları = Mass media ; Medya = Media ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Televizyon izleme eğilimleri = Television watching tendencies ; Yeni medya = New media ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada 2-6 yaş arasındaki çocukların ekran karşısında
geçirdikleri süre ile ebeveyn tutumları ve saldırganlık davranışları arasındaki
ilişki incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini, Türkiye'nin farklı il ve
ilçelerinde bulunan ve çocuğu anaokuluna giden 242 ebeveyn ve çocukları
oluşturmuştur. Araştırmada, demografik özellikleri, çocukların ekran
karşısında geçirdiği süreyi ve izledikleri programları tespit etme amacı ile
araştırmacı tarafından hazırlanmış olan "Çocuklara Yönelik Medya Anketi",
ebeveynlerin çocuklarına karşı sahip oldukları tutumları tespit etme amacı ile
"Ebeveyn Tutum Ölçeği", çocukların saldırganlık düzeylerini tespit etme
amacı ile "Çocuklar için Saldırganlık Ölçeği Anne-Baba Formu" kullanılmıştır.
Verilerin analizi için SPSS for Windows 22.0 programından
yararlanılmıştır. Veriler normallik koşullarını sağladığı için parametrik testler
uygulanmıştır. Bu kapsamda, basit korelasyon, kısmi korelasyon, regresyon,
t-testi ve tek yönlü varyans analizi uygulanmıştır.
Elde edilen bulgulara göre, "otoriter ebeveyn tutumu" ile çocukların
"ekran karşısında geçirilen süre" arasında pozitif yönlü orta düzeyde,
"demokratik ebeveyn tutumu" ile çocukların "ekran karşısında geçirdikleri
süre" arasında negatif yönlü çok düşük düzeyde bir korelasyon bulunmuştur.
"Aşırı koruyucu ebeveyn tutumu" ile çocukların "ekran karşısında
geçirdikleri süre" arasında ise pozitif yönlü çok düşük düzeyde, "izin verici
ebeveyn tutumu" ile çocukların "ekran karşısında geçirdikleri süre" arasında
pozitif yönlü çok düşük düzeyde bir korelasyon hesaplanmıştır.
Çocukların "Ekran karşısında geçirdikleri süre" ile "saldırganlık ölçeği"
alt boyutları arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. "Otoriter ebeveyn
tutumu" ile "sözel saldırganlık" puanları arasında ise pozitif yönde orta
düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur.
Ayrıca otoriter ebeveyn tutumunun, çocukların ekran karşısında
geçirdiği sürenin %10,8'ini açıkladığı sonucuna ulaşılmıştır. Bağımsız
örneklem t-testi sonucuna göre ise erkek çocuklarının nesne ve hayvanlara
yönelik, kışkırtılmış ve kışkırtılmamış fiziksel saldırganlık puanlarının kız
çocuklarına göre daha fazla olduğu sonucuna ulaşılırken, ebeveynlerin eğitim
durumları ve ekonomik durumlarına göre çocukların ekran karşısında
geçirdikleri sürenin farklılaşmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Ebeveyn Tutumu, Saldırganlık Davranışı, Görsel Medya, Kitle İletişim Araçları, Çocuk, Okulöncesi

Abstract:
In this study, the correlation between the time spent by children
between the ages of 2-6 in front of the screen and their parents' attitudes and
aggressive behaviors was examined. The samples of the study were 242 parents
who have a child going to kindergarten and their children from different
provinces and districts of Turkey. In the research, these components were used:
"Media Survey for Children" prepared by the researcher, which aims to
determine demographic characteristics, the time spent by children in front of
the screen and the programs they watched, "Parental Attitude Scale" which
aims to determine parents' attitudes towards their children, "Aggression Scale
for Children/Parent Form" aimed at detecting the aggression levels of children.
The "SPSS for Windows 22.0" program was used for data analysis. In
order to examine the relationship between the sub-dimensions of the scales,
correlation and regression analysis, unpaired t-test and one-way analysis of
variance used for independent samples according to the demographic
characteristics of the participants were applied.
According to the results, there was found a positively medium-level
relationship between "the time spent in front of the screen" and "authoritative
parent attitude" and a negatively very low level correlation was found between
"democratic parent attitude" and children's "time spent in front of the screen".
A very low level positive correlation was found between
"overprotective parent attitude" and children's "time spent in front of the
screen" and a low level positive correlation was found between "permissive
parent attitude" and children's "time spent in front of the screen".
There was not any significant relation found between sub-dimensions of
children's "time spent in front of the screen" and "aggression scores." There
was found a positively medium level significant relation between "authoritative
parent attitude" and "verbal aggression" scores.
Besides its been found that authoritarian parental attitude clarifies the
10,8 percent of the time children spent in front of the screen. According to the
unpaired t test, it was found that boys' scores of physical aggression towards
objects and animals, provoked and not provoked, were higher than girls.
Meanwhile, it was concluded that the time spent in front of the screen did not
differ according to the educational status, economic status and gender of the
parents.

Keywords: Parental Attitude, Aggressive Behavior, Visual Media, Mass Media, Child