Lucas küplerinde bazı baskınlık tipi değişmezleri
Some domination type invariants of lucas cubes
Yazar: MERVE ARTIRAN
Danışman: PROF. DR. ZÜLFÜKAR SAYGI
TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı / Matematik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Ara bağlantı ağlarının çalışılma sebeblerinden biri çoğul bilgisayarların iletişim ihtiyaçlarıdır. Ara bağlantı ağları matematiksel olarak, köşe kümesi $V(G)$ ve kenar kümesi $E(G)$ olan bir 
$G=(V(G),E(G))$ çizgesi şeklinde gösterilmektedir.  $V(G)$ kümesi işlemcileri, $E(G)$ kümesi ise iletişim ağlarını temsil eder. Bağlantı ağı modelleri konusunda esas olarak alabileceğimiz $n$ boyutlu hiperküp $Q_n$ çizgesidir. Hiperküpün köşeleri uzunluğu $n$ olan bütün ikili diziler ile gösterilirken,  bir biti farklı olan köşeleri eşleştirerek kenar kümesi elde edilir. $n$ boyutlu Fibonacci küpü $\Gamma_n$, $Q_n$ çizgesinin köşe kümesinden ardışık bir içeren tüm köşeleri çıkararak, Lucas küpü  $ \Lambda_n$ ise $\Gamma_n$ çizgesindeki başında ve sonunda aynı anda bir olan köşelerin çıkarılması ile oluşturulmuştur . Literatürde Lucas küpleri ile bazı baskınlık tipi değişmezleri çalışılmıştır ve baskınlık sayıları bilinmektedir. Bunun yanında şimdiye kadar çalışılmamış olan baskınlık sayıları da yer almaktadır. İşaretli baskınlık sayısı ve eşli baskınlık sayısı ve Roman tipi baskınlık problemi  daha önce Lucas küplerinde çalışılmamıştır. Bu tezde, Eşli baskınlık sayısı, İşaretli baskınlık sayısı, Roman baskınlık sayısı, zayıf Roman baskınlık sayısı ve çift Roman baskınlık sayısı olmak üzere beş farklı Lucas küplerinde yeni  baskınlık tipi değişmezleri ele alınmaktadır. Tam sayı lineer programlama problemlerinden faydalanılarak  Lucas küplerinde bu baskınlık sayıları $n\leq 9$, $n\leq 10$ veya $n\leq 11$ olacak şekilde hesaplanmış ve  $n\leq 13$ e kadar   en iyi alt ve üst sınırlar bulunmuştur.

Abstract:
One of the reasons interconnection networks work is for the communication needs of multiple computers. Interconnection networks are mathematically represented as a graph $G=(V(G),E(G))$ with vertex set $V(G)$ and edge set $E(G)$. The $V(G)$ cluster represents the processors and the $E(G)$ cluster represents the communication networks. The hypercube with an $n$ dimensional that we can take as a basis for connection network models is the $Q_n$ diagram. While the vertices of the hypercube are represented by all binary sequences of length $n$, the edge set is obtained by matching vertices that differ by one bit. The  Fibonacci cube with an $n$ dimensional $\Gamma_n$ is constructed by subtracting all vertices containing a consecutive one from the vertex set of $Q_n$, while the Lucas cube $ \Lambda_n$ is formed by subtracting the vertices that are one at the beginning and end of the $\Gamma_n$ diagram. In the literature, Lucas cubes and some domination type invariants have been studied and the domination numbers are known. In addition, there are also domination numbers that have not been studied so far. The signed domination number and the paired domination number and Roman type domination problem have not been studied in Lucas cubes before. In this thesis, unknown domination type invariants are discussed in five different Lucas cubes: Paired domination number, Signed domination number, Roman domination number, weak Roman domination number and double Roman domination number.By using integer linear programming problems, these dominance numbers are calculated as $n\leq 9$, $n\leq 10$ or $n\leq11$ in Lucas cubes, depending on the difficulty of the algorithm of the dominance type invariant and  for uncomputable dimensions, the best lower and upper bounds were found up to $n\leq 13$.