Ergenlerde madde kullanım bozukluğunun madde bağımlılığından korunmada ergenlerde öz-yeterlilik ölçeği ve anne-baba tutum ölçeği ile değerlendirilmesi
Evaluation of substance use disorders in adolescents with and parental attitude scale in protection from substance addiction
Yazar: FİLİZ ALTUNDAĞ
Danışman: PROF. DR. HASAN SEZEROĞLU
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Bağımlılık = Dependency ; Ergenler = Adolescents ; Madde bağımlılığı = Drug addiction ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Narkotik bağımlılığı = Narcotic dependence ; Narkotikler = Narcotics ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Giriş ve amaç: Madde kullanım bozukluğunun gelişiminde ailelerin tutumu ve öz-yeterlik kavramları oldukça büyük bir önem teşkil etmektedir. Tez çalışmasında ergenlerde madde kullanım bozukluğunun madde bağımlılığından korunmada öz-yeterlik ve anne baba tutum ölçeği çerçevesinde değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 
Yöntem: Çalışma kapsamında online anket yöntemi kullanılmış olup, rastgele seçilen 150 ergene ailelerinden izinler alınarak ulaşılmış ve anketler gönderilmiştir. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Madde Bağımlılığından Korunma Öz-yeterlik Ölçeği ve Anne-Baba Tutum Ölçeği kullanılmıştır. İstatistiksel analizler IBM SPSS statistics 20.0 programında yapılmıştır. Anlamlılık düzeyi 0,05 alınmıştır.
Sonuç: Ailesi ile zaman geçirmeyen katılımcıların uyuşturucu/uyarıcı maddelerden uzak durma ve baskı altında iken uyuşturucu/uyarıcı maddelerden uzak durma ölçek puanları ailesi ile zaman geçiren katılımcılardan daha yüksek olduğu, ailesi ile zaman geçiren katılımcıların algıladıkları demokratik anne-baba tutum düzeyleri ise ailesi ile zaman geçirmeyen katılımcılardan daha yüksek olduğu saptanmıştır. Ailesi ile aktivitelerde bulunmayan katılımcıların madde bağımlılığından korunma öz-yeterlik, uyuşturucu/uyarıcı maddelerden uzak durma, baskı altında iken uyuşturucu/uyarıcı maddelerden uzak durma, uyuşturucu/uyarıcı maddeler konusunda yardım arama, uyuşturucu/uyarıcı maddeler konusunda arkadaşına yardımcı olma ölçek puanları ailesi ile aktivitelerde bulunan katılımcılardan daha yüksektir.

Abstract:
Introduction and Aim: Families' attitude and self-efficacy concepts are very important in the development of substance use disorder. In the thesis study, it was aimed to evaluate the substance use disorder in adolescents within the framework of self-efficacy and parental attitude scale in protection from substance addiction.
Methods: Online survey method was used within the scope of the study, 150 randomly selected adolescents were contacted with their families' permission and questionnaires were sent. Personal Information Form, Substance Abuse Self-Efficacy Scale and Parenting Attitude Scale were used as data collection tools. Statistical analyzes were made in IBM SPSS statistics 20.0 program. Significance level was taken as 0.05.
Discussion and Conclusion: Participants who do not spend time with their families have higher scores on the scale of avoiding drugs / stimulants and avoiding drugs / stimulants while under pressure, while participants who spend time with their families have higher perceived democratic parental attitude levels. It was found to be higher than those who did not spend time with. Participants who do not engage in activities with their family are self-efficacious for protection from substance addiction, avoiding drugs / stimulants, avoiding drugs / stimulants under pressure, seeking help with drugs / stimulants, helping friends about drugs / stimulants scale scores higher than the participants found.