Üniversite öğrencilerinin organik gıda satın alma isteğini etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determination of the factors affecting the organic food purchase request of university students
Yazar: İSMAİL GÜNGÖR
Danışman: PROF. DR. HASAN ÇİÇEK
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Sağlığı Ekonomisi ve İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Zooloji = Zoology
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Gıda güvenliği = Food safety ; Organik gıda = Organic food ; Organik gıda = Organic food ; Satın alma niyeti = Purchase intention ; Sağlık bilgisi-tutum, uygulama = Health knowledge-attitudes, practice ; Sağlık bilinci = Health awareness ; Çevre duyarlılığı = Environmental sensitivity ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmada üniversite öğrencilerinin sağlık bilinci, çevre duyarlılığı, gıda güvenliği ve organik gıda tutumlarının organik gıda satın alma isteği üzerindeki etkisi incelenmiştir. Araştırmanın materyali, Afyon Kocatepe Üniversitesi'nde öğrenim gören 431 öğrenciden yüz yüze anket yoluyla elde edilmiştir. Her bir tutumda yer alan katılımcı ifadeleri için Likert-tip ölçeklendirme yapılmıştır. Tutum ölçekleri için belirlenen ortalama puanların katılımcıların demografik ve sosyo-ekonomik özellikleri ile karşılaştırılmasında t testi (iki grup içeren değişken için) ve varyans analizi (ikiden fazla grup içeren değişkenler için) uygulanmıştır. Sağlık bilinci, çevre duyarlılığı, gıda güvenliği ve organik gıda tutumlarının organik gıda satın alma isteği üzerindeki etkisini belirlemek üzere regresyon analizi yapılmıştır. Katılımcıların yaklaşık %59'unun sosyal bilimler alanında öğrenim gördüğü, yaklaşık %84'ünün 20-23 arası yaş aralığında bulunduğu ve cinsiyet oranının birbirine eşit olduğu belirlenmiştir. Ayrıca katılımcıların yaklaşık %78'inin 1000 TL ve altında aylık gelire sahip olduğu, yaklaşık %91'inin aylık gelirini aile ve burs/kredi kaynaklarından temin ettiği, yaklaşık %61'inin yurt ve pansiyon gibi mekanlarda konakladığı ve yaklaşık %94'ünün 500 TL ve altında aylık gıda harcamasında bulunduğu tespit edilmiştir. Organik gıda satın alma isteği ile aylık gelir ve gelir kaynağı arasındaki farklılık önemli (p<0,05); cinsiyet, yaş, eğitim alanı, barınma ve aylık gıda harcaması arasındaki farklılık önemsiz (p>0,05) bulunmuştur. Organik gıda satın alma isteği üzerinde sağlık bilinci, çevre duyarlılığı ve gıda güvenliğinin etkisiz (p>0,05), organik gıda tutumunun etkili (p<0,05) olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak; katılımcıların organik gıda tutumlarının satın alma tercihlerinde belirleyici olduğu, genç bireylerin gelir düzeyi düşük olsa bile organik gıda satın alma isteklerinin bulunduğu anlaşılmıştır.

Abstract:
In this research, the effect of health consciousness, environmental awareness, food safety and organic food attitudes of university students on the request to purchase organic food were investigated. Material of the study was obtained by a face to face questionnaire from 431 students at Afyon Kocatepe University. Likert-type scaling was performed for participant expressions in each attitude. The t-test (for variables containing two groups) and variance analysis (for variables containing more than two groups) were applied to the mean scores determined for attitude scales in comparison with the demographic and socio-economic characteristics of the participants. Regression analysis was conducted to determine the effect of health consciousness, environmental awareness, food safety and organic food attitudes on the request to purchase organic food. It was determined that approximately 59% of the participants were educated in the social sciences, approximately 84% of the participants were in the 20-23 age range and the gender ratio was equal. In addition, approximately 78% of the participants have monthly income of 1000 TL and less, approximately 91% of the participants have monthly income from their family and scholarship / credit sources, 61% of them have accommodation in dormitories and hostels and 94% of the participants have 500 TL and less food expenditure per month. The difference between the request to purchase organic food and the monthly income with the source of income was significant (p<0,05); the difference between gender, age, education area, shelter and monthly food expenditure was insignificant (p>0,05). It was determined that health consciousness, environmental awareness and food safety on the request to purchase organic food were ineffective (p>0,05) and organic food attitude was effective (p<0,05). As a result; it was found that the participants' organic food attitudes were determinative in purchasing preferences, and that young individuals were willing to purchase organic food even if their income level was low.