Sismik hız sınırlarının gravite inversiyon hesaplarında kullanılmasıyla yoğunluğun derinlikle değişiminin saptanması
Determining change of density with depth by using seismic velocity boundaries in gravity inversion calculations
Yazar: HAMDİ MERT KOÇHAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HASAN ÇAVŞAK
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering
Dizin: Modelleme = Modelling ; Yer çekimi = Gravity ; İnversiyon = Inversion

Özet:
Gerek karada, gerekse denizlerde bugün bilimsel amaçlar için gravite çalışmaları yapılmakta olup, gün geçtikçe gravite yönteminin kullanılması önem kazanmakta ve gelişmektedir. Gelişen teknolojiye paralel olarak bu çalışmalar daha ekonomik ve süratli bir şekilde yapılabilir duruma gelmektedir.Genel olarak literatürde yapılan inversiyon hesaplarıyla her formasyon içerisindeki yoğunluklar lineer olarak tespit edilir. Bilindiği üzere yoğunluklar derinlikle artmaktadır. Burada yoğunlukların derinlikle değişimlerinin tespit edilebildiği değişik bir modelleme tarzıyla inversiyon hesapları yapılmıştır. Çalışmanın ana konusu budur. Yoğunlukların derinlikle değişimini belirleyebilmek için her formasyonun içindeki sismik hız sınırları model geometride ekstra bir bozucu kütle olarak ele alınmış ve bu bozucu kütlenin tanımı değişik biçimlerde yapılmıştır.Burada amaç, değişik biçimlerde yapılan tanımlarla elde edilen sonuçların değerlendirilmesiyle derinlikle aynı yoğunluk değişiminin tespit edilebildiğini ve bu yöntemin güvenirliliğini ortaya koymaktır. Elbette literatürde bulunan gerçek bir model geometri kullanmak mümkündür. Her şeyden önce sınırları tespit edilmiş formasyonlar ve bu formasyonların içerisinde de sismik hız sınırları belirlenmiş bir model geometriye ihtiyaç vardır.Böyle bir model geometri yerine bu çalışmada sentetik model kullılmıştır. Bunu yapmamızdaki amaç ise konuyu ayrıntılı bir şekilde şematize ederek daha anlaşılır hesaplar yapabilmektir. Çalışmada kullanılan 2dgrav.exe programı Yrd. Doç. Dr. Hasan ÇAVŞAK tarafından yazılmıştır.Anahtar Kelimeler: Gravite, Modelleme, İnversiyon İşlemi, Sismik Hız Sınırları.

Abstract:
Determining Change Of Density With Depth by Using Seismic Velocity Boundaries in Gravity Inversiyon CalculationsWhile scientific purposed gravity studies can successfully applied on lands and on seas nowadays, usage and development of gravity method become important with the time. As parallel to improving technology, these studies become more economic and much faster.Generaly, inversiyon calculations that making literature, densities are determined as linear in each formation. Know as the density increas with depth. In this study, the densities can be determined by the depth of change with a different style of modelling has been done inversiyon calculations. This is main subject of study. To determine the change of density with depth, seismic velocity boundaries in the each formation at model geometry is defined as an extra disruptive mass and definition of disruptive mass was done in difference forms.Aim of this study, the evaluation of the results by using definitions of difference forms, with depth and change of same density can be detected and show that this methot is reliable. Of course, existing literature, ıt can be use real model geometry. First of all determined boundaries formations and also within these formations seismic velocity boundaries which was determined one model geometry is needed.It has been used synthetic model geometry instead of real model geometry. We aim to do this, edit the topic in detail in a more understandable way to do the calculation. Software used in these calculations were written by Yrd. Doç. Dr. Hasan ÇAVŞAK.Key Words: Gravity, Modelling, Inversion, Seismic Velocity Zone.