Niğde şehrinde bulunan Beylikler Dönemi mezar taşları
In the thesis about the tombstones of the Beylikler Period where located in Niğde city
Yazar: YELİZ BAĞCI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET ZEKİ İBRAHİMGİL
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı / Sanat Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Beylikler Dönemi = Principality Period ; Mezar taşları = Tambstones ; Niğde = Niğde ; Süsleme teknikleri = Ornaments technics ; Süslemeler = Ornamentations

Özet:
Yeliz Bağcı. Niğde Şehrinde Bulunan Beylikler Dönemi Mezar Taşları, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2005.Niğde Şehrinde bulunan Beylikler Dönemi mezar taşları konusunda hazırlamış olduğumuz tezimizde, Ak Medresede bulunan 34 adet sanduka biçimli mezar taşı incelenmiştir.Tarihi tespit edilen mezar taşları 14. ve 15.yy.larda yapılmış olup, örnekler H.751 ve H. 840 yılları arasında değişmektedir.Sandukaların 31'i iki kademeli prizmatik formlu, 3'ü tek kademelidir. Mezar taşlarından toplam 32 adet örnekte mermer malzeme, sadece 2 örnekte taş malzeme kullanılmıştır. Türü tespit edilin 15 örnek içerisinde 10'u erkek, 5'i ise kadın mezar taşıdır. Bu mezar taşlarından 4 örnek çocuk mezar taşına aittir.Sandukalarda bitkisel süsleme, geometrik süsleme, yazı ve mukarnas olmak üzere dört tür süsleme unsuru kullanılmıştır. Mezar taşlarında daha çok bitkisel süsleme hâkimdir. Katalogdaki 19 örnekte sülüs, 10 örnekte nesih ve 1 örnekte ise talik yazı türü kullanılmıştır.Mezar taşlarının batı cephesinde ölen kişinin kimliği ile ilgili bilgilerin yazılı olduğu kitabe, doğu cephesinde ölen kişinin ölüm tarihi ile ilgili bilgilerin yazılı olduğu kitabe bulunmaktadır. Sadece bir örnekte kitabe sandukanın kuzey ve güney cephelerinin üst kısmına yazılmıştır. Sandukaların kuzey ve güney cephelerine çeşitli hadis, ayet ve ölümü hatırlatıcı yazılar yazılmıştır.İncelediğimiz sanduka biçimli mezar taşlarının süslemeleri, formları, kitabeleri ile sanat eseri olasının yanı sıra belli bir devre ve kültüre kaynaklık eden önemli tarihi vesikalardır.Anahtar Sözcükler:1.Niğde,2.Beylikler Dönemi,3.Mezar Taşları,4.Ak Medrese,5.Süsleme

Abstract:
In the thesis about the tombstones of the Beylikler period where located in Niğde city, there are 34 sarcophagus shaped tombstones in Ak Medrese were investigated .The tombstones were made in 14. and 15. century. The construcation time of some examples are determined between H.751 and H.840.31 of the tombstones are two graded prismatic form and 3 of them are one graded. Marble is used in 32 examples and stone is used in 2 examples. The kind of the 15 examples are determined such as 10 of them are men tombstones and 5 are women tombstones. 4 examples are determined as child tombstones.There are four different kinds of ornamentation used in sarcophagus; such as vegetal, geometric, written and stalactite ornamentations. Vegetal ornamentation mostly used in tombstones. In the catalog `sülüs? writing style is used in 19 examples and `nesih? style is used in 10 examples and `talik? style is used in 1 example.In the west part of the tombstone there is an inscription about the identity of the dead people and there exists an inscription about the death time in the east part of it. But in one example the inscriptions are written in the north and south parts of the sarcophagus. Mostly north and south parts of the sarcophaguses are used for different hadith, verse of Koran and articles about death.The ornamentations, forms and inscriptions of the sarcophaguses that we investigated are not only works of art but also important historical documents which are sources for a specific time and culture.