Üropatojen esherichia coli suşlarında virulans faktörlerinin araştırılması
Investigation of some virulence factors in uropathogenic E. coli strains
Yazar: SHAHLA SHOKOUHİZADEH (ÇAM)
Danışman: PROF.DR. ŞENGÜL DERBENTLİ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 1996
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Escherichia coli = Escherichia coli ; Virülans = Virulence ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections

Özet:
46 ÖZET Virulans, mikroorganizmanın hastalık oluşturma yeteneğidir. Tüm bakteriler üriner sistemde aynı derecede inflamasyon yol açmazlar. Bazı üriner patojenler avirulan ve fırsatçı olup, yalnızca konağın bağışıklığı baskılandığı zaman infeksiyon oluşturabilirler. Diğerleri ise virulans faktörleri sayesinde kolon florasından üriner sisteme kolayca girebilir ve konağın savunmalarına karşı koyarak infeksiyon oluşturabilirler. Bu çalışmada E.coli suşlannın hangi virulans faktörlerinin İYİ'nda önemli rol oynadığım belirlemek amacıyla; 115 İYİ'lu hastadan izole edilen E.coli susu ile, sağlıklı çocukların dışkı örneklerinden normal flora bakterisi olarak izole edilen 30 E.coli susunda üç ayrı virulans faktörü (fimbriyal adhezinler, aerobaktin ve a-hemolezin) araştırılmıştır. İncelenen UPEC suşlarının %52.2'si sistit olgularından ve %79'u kadın hastalardan izole edilmiştir. UPEC suşlannda MR ıîmbriya taşınım oram %24.3 iken, kontrol suşlarda bu oran %10 olarak bulunmuştur. İYİ'nun değişik klinik tablolarında MR fîmbriyalarm taşınım oram %21. 7-35.7 MS fimbriyalannkinden %7-23.3 daha yüksek bulunmuştur. Kontrol suşlarda ise bu oran sırasıyla %10 ve %13.3 olarak saptanmıştır. MR fîmbriyaya sahip olan suşlara en fazla piyelonefrit izolatlarmda %35.7 rastlanmıştır. Çalışmamızda UPEC suşlannda ve dışkı izolatlarmda aerobaktin üretenlerin oram %42.6 ve %43.3 olarak saptanmıştır. Ancak İYİ'lanmn farklı klinik tabloları dikkate alındığında; piyelonefritli hasta izolatlarından %64.3'ünün ve piyelonefritli çocuklardan izole edilen suşlann %83.3'ünün aerobaktin ürettiği saptanmıştır. Aerobaktin üretim oranı üst ÎYÎ'lu izolatlarmda alt İYİ'lu hasta izolatlanna göre daha yüksek saptanmıştır. İYİ'na predispozan faktörleri taşıyan hasta izolatlarmda aerobaktin üretenlerin oranı %27.3, bu faktörleri taşımayan hasta izolatlanndakinden %44.2 daha düşük bulunmuştur. Kalsiyum ilaveli kanlı besiyeri kullanılarak ve inkübasyon süresi arttırılarak E.coli suşlarının a-hemolizin aktivitesinin arttığı ve birinci günde İYİ izolatlarmda dışkı izolatlarından daha güçlü bir hemolizin47 aktivitesi gözlenmiştir. İYİ'lu hasta gruplarına ait izolatlarında a- hemolizin oluşturma yönünden önemli bir fark belirlenmemekle birlikte, piyelonefrit etkenlerinde a-hemolizin oluşturanların oranı %42.8 biraz daha yüksek bulunmuştur. Aerobaktin ve MR fımbriyaya birlikte sahip olan suşlara en yüksek oranda %21.4 piyelonefrit etkeni suşlarda ve en düşük oranda %3.3 dışkı izolatlarda rastlanmıştır. ÎYİ'larrmn tüm farklı klinik tablolarmda etken olan E.coli suşları içinde aerobaktin oluşturan ve MR lîmbriya taşıyanların sıklığı % 11.6-21.4 aerobaktin oluşturan MS lîmbriya taşıyanlara %6.7-8.4 göre daha yüksek, dışkı izolatlarında ise aerobaktin oluşturan ve MR ya da MS fimbriya taşıyan suşlann oranı %3.3 oldukça düşük saptanmıştır. Alfa hemolizin ve MR fimbriyayı beraber taşıyan suşlar en yüksek oranda %21.5 piyelonefrit izolatlarında saptanmıştır. Kontrol suşlarda ise bu oran %10 olarak bulunmuştur. UPEC suşlannda, a-hemolizin ile aerobaktin üretimi arasında bir ilişki belirlenmemiştir. Piyelonefritli hastalardan izole edilen E.coli suşlannda genellikle birden fazla virulans faktörü bulunmasına karşın, kontrol suşlarda bu faktörlerin daha az sıklıkla bulunduğu, predispozan faktörlere sahip İYİ'lu hastalardan izole edilen UPEC suşlarının hiçbirinin bu üç virulans faktörüne birden sahip olmadıkları gözlenmiştir. Antimikrobiyal maddelere duyarlılıkları araştırıldığında UPEC suşlannda en yüksek oranda direnç ampisiline karşı saptanırken, hiçbirinde sefoperazon-sulbaktam ve imipenem direncine rastlanmamıştır. Aerobaktin oluşturan ve oluşturmayan UPEC suşlannda denenen antimikrobiyal maddelere direnç oranları yönünden belirgin bir fark gözlenmemiştir.

Abstract: