Göçebe vampir: Sözlü kültürdeki oluşumundan çağdaş sinemadaki sunumuna vampir imgesi
Vampire's migration: vampire image from its formation in oral culture to its representation in contemporary cinema
Yazar: ALEKSANDRA KARDALEVSKA
Danışman: DOÇ. DR. GÜLİN TEREK ÜNAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: 21. yüzyıl = 21. century ; Sinema = Cinema ; Sözlü kültür = Verbal culture ; Vampir = Vampire

Özet:
21. Yüzyılın ilk yirmi yılında Dünya sinema tarihinde vampir karakterine duyulan ilginin artması vampir anlatıları ve temsillerindeki önemli değişikliklere işaret eden araştırmacılar arasında akademik bir tartışmayı başlatmıştır. Geleneksel Güney Slav inanış ve efsanelerindeki vampir mitinin köklerine geri dönen çalışma, vampirlerin çağdaş temsillerini sanayi öncesi toplumlarınkilerle karşılaştırarak bu değişikliklerin tartışılmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Sembolik-yorumlayıcı yaklaşım ve liminalite kavramının teorik anlayışıyla yönlendirilen çalışma, vampiri, sosyal gerçekliğin hayal edilen ve temsil edilen liminal söylemlerini göstererek farklı anlamlar içeren kültürel bir simge olarak tanımlamaktadır. Güney Slav dil grubu dışındaki okuyucular ve araştırmacılar için şimdiye kadar erişilmesi zor olan zengin etnografik materyalin analizi, vampirin ontolojik liminalite tabiatının bu varlıkla bağlantılı tüm temsilleri şekillendirdiğini göstermektedir. Bu perspektiften, "Gece Yarısı Sokakta Tek Başına Bir Kız" (2014), "Gir Kanıma" (2008) ve "Bir Vampir Hikayesi" (2012) gibi romantizm ve korkuyu birleştiren çağdaş vampir alt türünün en önemli temsillerinden bazılarına odaklanan çalışma, liminalitenin en temel yönlerinin nasıl şekillendirildiğini gösterirken, verilen temsillerin karşılaştırılmasıyla çağdaş yaşamımızdaki liminal sosyo-kültürel söylemlerin deneyimi ve yorumu hakkında bir tartışma yaratarak baskıcı küresel koşullar altında post-modern toplumlardaki kimliklerin karşılaştığı zorluklara işaret etmektedir.

Abstract:
The fact that the history of world cinema has recorded an incredible interest in vampire-related content in the first two decades of the 21st century has sparked an academic debate among researchers who point to substantial changes in the vampire sub-genre. Going back to the roots of the vampire myth within South Slavic beliefs and legends, this study aims to contribute to the discussion of these changes by comparing contemporary representations of vampire with those of pre-industrial societies. Guided by the symbolic-interpretive approach and the theoretical understanding of the concept of liminality, the study defines the vampire as a cultural symbol which contains multiple meanings that indicate the imagined and represented liminal discourses of social reality. The analysis of the rich ethnographic material that hitherto has been difficult to access for readers and researchers outside the South Slavic languages areas, demonstrates that the vampire's ontological liminality  has shaped all representations connected with this liminal being. From this perspective, approaching some of the most representative examples of the contemporary vampire sub-genre that unites romance and horror, such as "A Girl Walks Home Alone" (2014), "Let the Right One In" (2008) and "Byzantium" (2012) the study demonstrates how the most essential aspects of liminality were prefigured, while through the comparison of the given representations, the thesis raise a discussion about the very experience and interpretation of liminal socio-cultural discourses in our contemporary life and points out the challenges that identities face in post-modern societies under oppressive global conditions.