Cerrahi girişim uygulanan hastalarda basınç yaralanması riskinin incelenmesi
Investigation of pressure injury risk in patients with surgical intervention
Yazar: ESMA ŞULE KONAK
Danışman: DOÇ. DR. SELDA RIZALAR
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ameliyathaneler = Operating rooms ; Basınç ülserleri = Pressure ulcer ; Cerrahi = Surgery ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services

Özet:
Bu araştırma cerrahi girişim uygulanan hastalarda basınç yaralanması riskinin incelenmesi amacıyla planlanmış tanımlayıcı kesitsel bir çalışmadır.
     Çalışma Mayıs 2019- Temmuz 2019 tarihleri arasında İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı bir devlet hastanesinin Ameliyathane biriminde yürütülmüştür. Çalışmaya, Genel Cerrahi, Beyin ve Sinir Cerrahisi, Ortopedi ve Travmatolji Cerrahisi ve Üroloji kliniklerinde ameliyat olan 162 hasta alınmıştır. Veriler literatür doğrultusunda araştırmacı tarafından oluşturulan 'Hasta Tanıtım Formu' ve Soyer ve Özbayır tarafından geçerlik ve güvenirliği yapılan '3S Ameliyathane Basınç Yaralanması Risk Değerlendirme Ölçeği Türkçe Formu ile toplanmıştır. Verilerin analizinde; T-Testi, Anova (F)Testi, Post-hoc ve Tukey testi kullanılmıştır. Çalışmaya katılan hastaların yaş ortalaması 49,96±14,11, %50'si kadın, %76,5'i evli, %89,5'inin sosyal güvencesi bulunmakta, %35,8'i lise mezunudur. Hastaların %35,8'inde kronik hastalık bulunduğu, %29,6'sının daha önce ameliyat geçirdiği , %5,6'sında protezi bulunduğu %40,1 Genel Cerrahi, %32,1 Beyin Cerrahi kliniklerinde yattığı, tanılarının en sıklıkla Lomber Disk Hernisi, Kolelitiazis, Herni, Prostat hiperplezisi olduğu, %73,5'i genel anestezi ile ameliyat edildiği belirlendi.  Kadın hastalarda basınç yaralanması riskinin daha yüksek, bağımsız hareket eden hastaların yara riskinin ölçek puanı ortalamasının yarı bağımlı hastalara göre daha düşük olduğu saptandı. Yoğun bakım hastalarının basınç yaralanması riskinin diğer kliniklere göre yüksek olduğu, beyin cerrahisi ve ortopedi kliniklerinde yatan hastaların da genel cerrahi ve ürolojide yatan hastalara göre daha yüksek basınç yaralanması riskine sahip olduğu belirlendi. A grubu ameliyat geçiren hastaların, genel anestezi alan hastaların, hemoglobin değeri düşük olan hastaların basınç yaralanması riskinin daha yüksek olduğu görüldü. Posterior segmental vertebra stabilizasyonu geçiren hastaları da basınç yaralanması riskinin kalça protezi operasyonu geçiren hastalar haricindeki hastalardan daha yüksek olduğu, ayrıca kalça protezi operasyonu geçiren hastaların basınç yaralanması riski diğer cerrahi işlem geçirenlere göre daha yüksek olduğu belirlendi. Kronik hastalık durumuna ve ortalama arter basıncına göre basınç yaralanması risk puan ortalamaları arasında fark bulunmadı.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Basınç Yarası, Basınç Yaralanması, Ameliyathane

Abstract:
This is a descriptive cross sectional study designed to investigate the risk of pressure injury in patients undergoing surgical intervention.
     The Study  was conducted between May 2019 and July 2019 in the operating room unit of a public hospital of Istanbul Provincial Health Directorate. The study included 162 patients who underwent surgery in General Surgery, Neurosurgery, Orthopedics and Traumatology Surgery and Urology clinics. Data were collected by using the 'Patient Identification Form' prepared by the researcher in accordance with the literature and the '3S Operating Room Pressure Injury Risk Assessment Scale Turkish Form', which was validated and reliable by Mrs. Soyer and Mrs. Özbayır. In the analysis of the data; T-Test, Anova (F) Test, Post-hoc and Tukey test were used. The mean age of the patients participating in the study was 49.96 ± 14.11, 50% were female, 76.5% were married, 89.5% had social security, and 35.8% were high school graduates. Of the patients, 35.8% had chronic disease, 29.6% had previous surgery, 5.6% had prosthesis, 40.1% had general surgery, 32.1% had brain surgery clinics. Disc Hernia, Cholelithiasis, Hernia, Prostatic hyperplasia and 73.5% of them were operated under general anesthesia. It was found that the risk of pressure injury was higher in female patients and the mean score of wound risk was significantly lower in independent patients than in semi dependent patients. It was determined that the risk of pressure injury in ICU patients was higher than that of other clinics and that patients hospitalized in neurosurgery and orthopedics clinics had higher risk of pressure injury than patients in general surgery and urology. Patients undergoing group A surgery, patients under general anesthesia and patients with low hemoglobin values had higher risk of pressure injuries. The risk of pressure injury was higher in patients who had posterior segmental vertebrae stabilization than the patients who underwent hip replacement surgery. No significant difference was found between the mean pressure pressure risk scores according to chronic disease status and mean arterial pressure.

Keywords: Nursing, Pressure Wound, Pressure Injury, Operating Room.