Ortaokul öğrencilerinde sosyal anksiyete ve denetim odağının spor yapma durumlarına göre incelenmesi
Examination of social anxiety and locus of control in middle school students according totheir sports status
Yazar: MEHMET AKİF POLAT
Danışman: PROF. DR. HATİCE ÇAMLIYER
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Denetim odağı = Locus of control ; Ergenler = Adolescents ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Spor = Sports ; Sınav kaygısı = Test anxiety

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı; ortaokul öğrencilerinin sosyal anksiyete ve denetim odaklarının spor yapma durumlarına göre incelenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Araştırma, 2019 yılında İzmir İlinde bulunan Akış Öğütçü Ortaokulunda 133 kız 116 erkek olmak üzere toplam 249 kişiye uygulanmıştır. Araştırma, tarama (survey) modeline uygun olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, veri toplama araçları olarak, Çocuklar İçin Sosyal Anksiyete Ölçeği-Yenilenmiş Biçim (ÇSAÖ-Y) ve İç-Dış Denetim Odağı Ölçeği (İDDOÖ) kullanılmıştır. Verilerin analizinde; aritmetik ortalama, standart sapma, bağımsız t testi, tek yönlü varyans analizi ve pearson korelasyon analizinden yararlanılmıştır.
Bulgular: İstatiksel analizlerde, sosyal anksiyete ve denetim odağına ilişkin yapılan bağımsız t testi sonucunda anlamlı bir fark bulunamamıştır (p>0,05). Spor türü (bireysel spor, takım sporu) değişkenine göre yapılan tek yönlü varyans analizi (ANOVA) sonucunda anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Anova sonucunda farkın hangi gruplar arasında olduğunu belirlemek için Scheffe testi kullanılmıştır. Sosyal anksiyete ve denetim odağı arasındaki ilişkiyi belirlemek için yapılan Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon analizinde negatif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0,05).
Sonuçlar: Araştırma sonucunda; ortaokul öğrencilerinin spor yapma değişkenine göre sosyal anksiyete düzeylerinin genel olarak düşük olduğu, kişilik değişkenleri boyutunun ise hem içten hem dıştan denetimli olduğu görülmektedir. Denetim odağı boyutuna ilişkin bireysel ve takım sporu yapanların spor yapmayanlara oranla daha içten denetimli olduğu tespit edilmiştir. Sosyal anksiyete ve denetim odağı puanlarının cinsiyet, spor yapma ortamı, spor yapma sıklığı ve beden kitle indeksi değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılık olmadığı saptanmıştır (p>0,05).

Abstract:
Objective: The aim of this study is to analyze secondary School Students' social anxiety and focus control according to their sports status.
Materials and Methods: The study was conducted on 249 people in total- 133 girls and 116 boys- at the Akış Öğütçü Secondary School in İzmir. The research was carried out in accordance with the survey model. In the study, Social Anxiety Scale for Children-Revised Form (SASC-R) and Internal-External Locus of Control Scale (I-ELOCS) to measure personal variables were used. Arithmetic mean, standard deviation, independent t test, one way anova and pearson correlation analysis are used in the analysis of thedata.
Evidences: There was no significant difference between the results of independent t test of social anxiety and locus of control in the statistics. (p> 0,05). It has been found a significant difference in the one-way analysis of variance (ANOVA) according to sport type (individual sport, team sport) (p <0,05). Scheffe test was used to determine the difference between the groups. The Pearson Product Moment Correlation analysis was found to be negatively significant which was conducted to determine the relationship between social anxiety and locus of control (p <0,05).
Results: As a result of the research; It is seen that the social anxiety levels of secondary school students are generally low compared to sports variable and personality variables are controlled both internally and externally. It has been determined that those who engage in individual and team sports in terms of locus of control are more internally supervised than those who do not. There was no significant difference between social anxiety and locus of control scores according to gender, sports environment, frequency of doing sports and body mass index.