Acil servise üst gastrointestinal sistem kanaması ile başvuran hastalarda risk skorlama sistemleri ile şok ve trombosit indekslerinin prognoz ile olan ilişkisi
The relationship between risk scoring systems and shock and platelet indexes with prognosis in patients admitting to the emergency department with upper gastrointestinal system bleeding
Yazar: HAMDİ HALUK ÇALI
Danışman: DOÇ. DR. AHMET BURAK ERDEM ; UZMAN EMİNE SARCAN
Sağlık Bakanlığı / Ankara Etlik Şehir Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Amaç: Üst gastrointestinal sistem (GİS) kanamaları %2-15 arasında mortalite ile sonuçlanabilen, acil müdahele ihtiyacı gerektirebilecek, GİS'in acil hastalıklardan biridir. Biz çalışmamızda üst GİS kanamalı hastalarda skorlama sistemlerinin birbirlerine üstünlüğü olup olmadığını göstermeyi; şok indeksi ve trombosit indekslerinin üst GİS kanamalı hastalarda sonlanım noktalarını öngörmedeki başarısını tespit etmeyi; mevcut skorlamalara yeni parametreleri ekleyerek sonlanım noktalarını öngörmedeki gücünü arttırmayı amaçladık. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamızı Ankara Etlik Şehir Hastanesi Acil Servisi'ne 19 Temmuz 2023 ile 15 Aralık 2023 tarihleri arasında başvuran ve üst GİS kanama tanısı alan 211 hasta ile yürüttük. Çalışmamızda literatürde yer alan GİS kanamalı hastaların prognozu ile ilgili değerli sonuçlar veren skorlamalar birbirleri ile karşılaştırılmıştır. Trombosit indeksleri, şok indeksi ve ROC analizlerinden elde edilen anlamlı çeşitli parametrelerin sonlanım noktaları üzerine etkileri araştırılmış, bu parametrelerin skorlamalara eklenmesiyle skorlamaların sonlanım noktalarını öngörmedeki gücü artırılmaya çalışılmıştır. İstatistiksel analizler SPSS (Statistics for Social Sciences Version 25) yazılımı kullanılarak yapıldı.
Bulgular: Trombosit indekslerinden MPV'nin 11,2 fl cut-off değerinde ve PDW'nin 12,7 fl cut-off değerinde mortaliteyi; şok indeksinin ise 0,78 cut-off değerinde yoğun bakım ünitesi (YBÜ) yatışını öngörebildiğini saptadık.  Mortaliteyi öngörmede en güçlü skorlama ABC idi (AUC=0,931, p<0,001).  Mortalite ve YBÜ yatışını öngörmede en güçlü parametre ise MPV/albümin idi. 
Sonuç: Biz çalışmamızda sonlanım noktalarını öngörmede en güçlü parametre olarak MPV/albümin değerini bulduk. Bu değerlerin mevcut skorlamalara eklenmesiyle skorlamaları mortalite ve YBÜ yatışını göstermedeki gücünün artırılabileceğini tespit ettik.
Anahtar Kelimeler: Üst gastointestinal kanama, trombosit indeksleri, şok indeksi, albümin

Abstract:
ABSTRACT
Objective: Gastrointestinal (GI) bleeding, with a mortality range of 2-15%, constitutes a critical gastrointestinal emergency requiring prompt intervention. In our study, we aimed to establish the superiority of scoring systems in upper GI bleeding cases, assess the predictive efficacy of shock index and platelet indices in anticipating outcomes, and augment the predictive capability of current scoring systems through the inclusion of novel parameters.
Materials and Methods: We conducted our study with 211 patients diagnosed with upper GI bleeding who presented to the Ankara Etlik City Hospital, Department of Emergency between July 19, 2023 and December 15, 2023. Scoring systems providing valuable results regarding the prognosis of GI bleeding patients in the literature were compared with each other. The study investigated the effects of various significant parameters derived from platelet indices, shock index, and ROC analyses on outcome measures. Additionally, attempts were made to enhance the predictive strength of scoring systems by integrating these parameters into the assessments. Statistical analyses were conducted using SPSS (Statistics for Social Sciences Version 25) software.
Results: We found that mean platelet volume (MPV) at a cutoff value of 11.2 fl and platelet distribution width (PDW) at a cutoff value of 12.7 fl could predict mortality, while shock index at a cutoff value of 0.78 could predict intensive care unit admission. The most powerful scoring system in predicting mortality was ABC (AUC=0.931, p<0.001). The strongest parameter in predicting mortality and intensive care unit admission was MPV/albumin.
Conclusion: In our study, we identified MPV/albumin as the most robust parameter in predictor outcomes. We inferred that integrating these values into established scoring systems has the capacity to improve their predictive efficacy for both mortality and admission to the intensive care unit.
Keywords: Upper gastrointestinal bleeding, platelet indices, shock index, albumin