Alkol veya madde kötüye kullanımı tanısı almış bireyler ile sağlıklı kontrollerin d tipi kişilik yapısına sahip olma açısından karşılaştırılması
The comparison of alcohol or substance abuse between controlled individuals and type d personality
Yazar: SARE ŞENTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYŞEGÜL YETKİN
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Alkol bağımlılığı = Alcohol dependents ; Alkol içme = Alcohol drinking ; Depresyon = Depression ; Kişilik = Personality ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Madde bağımlılığı = Drug addiction ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Sağlık kontrolü = Health control ; Ölçekler = Scales

Özet:
Yapılan araştırmanın temel amacı Alkol veya madde kötüye kullanım tanısı almış bireyler ile sağlıklı kontrollerin D tipi kişilik yapısına sahip olma açısından karşılaştırılmasıdır. Araştırmanın örneklemi 60 alkol veya madde kötüye kullanım tanısı almış, 60 sağlıklı birey olmak üzere toplam 120 kişiden oluşmaktadır. Araştırmada veriler Bağımlılık profil İndeksi Klinik Formu (Bapi-k), D Tipi Kişilik Ölçeği (DS14), Beck Depresyon Ölçeği ( BDÖ) ile toplanmıştır.

Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 22.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemleri olarak sayı, yüzde, ortalama, standart sapma kullanılmıştır. İki bağımsız grup arasında niceliksel sürekli verilerin karşılaştırılmasında t-testi kullanılmıştır. Gruplu değişkenler arasındaki ilişki ki-kare analizi ile test edilmiştir. Araştırmanın sürekli değişkenleri arasında pearson korelasyon analizi uygulanmıştır.

Araştırmanın sonuçlarına göre, alkol veya madde kötüye kullanımı ile D tipi kişilik yapısı arasında anlamı bir ilişki saptanmıştır (X2=5,911; p=0,012<0.05).

D tipi kişilik yapısına sahip alkol veya madde kötüye kullanım tanısı almış kişilerin Beck depresyon puanları, D tipi kişilik yapısına sahip olmayan tanı almış kişilere göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur.

Bunun yanı sıra D tipi kişilik yapısına sahip tanı almış kişiler ile D tipi kişilik yapısına sahip olmayan tanı almış kişiler arasında bağımlılık şiddeti, intihar öyküsü ve eğitim düzeyi açısından anlamlı fark saptanmıştır.

D tipi kişilik yapısına sahip tanı almış kişilerde, D tipi kişilik yapısına sahip olmayan tanı almış kişilere göre; bağımlılık şiddetinin daha yüksek, intihar öyküsünün daha fazla ve eğitim düzeylerinin daha düşük olduğu saptanmıştır. Alkol veya madde kötüye kullanım tanısı almış bireylerde D tipi kişilik yapısının, sağlıklı bireylere göre daha fazla görüldüğü saptanmıştır. D tipi kişilik yapısı klinik seyri olumsuz etkilemektedir.

Anahtar Kelimeler: Alkol Veya Madde Kötüye Kullanım, D Tipi Kişilik Yapısı, Depresyon.

Abstract:
The main purpose of the study was to compare individuals with Alcohol or substance abuse diagnoses in terms of having type D personality of healthy controls. The sample of the study consisted of 120 individuals, 60 alcohol or substance abuse patients and 60 healthy individuals. Dependence profile was calculated by Clinical Form (Bapi-k), Type D Personality Scale (DS14) and Beck Depression Inventory (BDI).

The data obtained in the study were analyze dusing SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 22.0 program. Number, percentage, mean, Standard deviation were used as descriptive statistical methods in the evaluation of the data. The t-test was used to compare quantitative continuous data between two independent groups. The relationship between group variable swastested by chi-square analysis. Pearson correlation analysis was appliedamong the continuous variables of the study.

According to there sults of the study, a significant relationship was found between alcohol or substance abuse and type D personality structure (X2 = 5,911, p = 0,012 <0.05).

Having Type D personality The Beck depression scores of people who had alcohol or substance abuse were found to be significantly higher than those who did not have type D personality.

Inaddition to this, there was a significant difference between the persons with diagnosis of type D personality and persons without diagnosis of type D personality in terms of addiction severity, suicide story and education level. According to people diagnosed with type D personality, people without diagnosis of personality type D; addiction severity was higher, suicide story was higher and education levels were lower. It was determined that the type D personality structure was seen more frequently in healthy individuals than in those who had alcohol or substance abuse. Type D personality affects the clinical course negatively.

Keywords: Alcohol or substance abuse, Type D personality, Depression.