Kur'an'a göre tezekki
Al tazakki according to the holy Quran
Yazar: ALİ BİNOL
Danışman: PROF. DR. M. SAİT ŞİMŞEK
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Din = Religion
Dizin: Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; Tezekki = Tazakki ; İslamiyet = Islam

Özet:
Kuran-ı Kerim'in Yüce Allah tarafından insanlara rablerini nasıl tanıyacaklarını ve ona nasıl kulluk edeceklerini gösteren bir hidayet kaynağı olarak gönderilmiş olması, onu okumayı, anlamayı ve davranışları ona göre düzenlemeyi gerektirmektedir.
Kuran-ı Kerim'in dili Arapçadır. Her dil gibi o da değişim ve gelişim göstermiştir. Kuran-ı Kerim kullandığı kelime ve kavramlara yeni anlamlar yükleyerek onları özel bir konuma taşımıştır. Böylece Kur'an yeni bir düşünce tarzı ve yeni bir hayat modeli getirmiştir.
Kuran-ı Kerim indirilişinin ilk zamanlarında tezekki kavramını kullanmış, insanları bu eylemi gerçekleştirmeye davet etmiştir. Daha sonraki aşamalar "tezekki"nin bir alt kavramı olarak onu bina etme görevi görmüşlerdir. Dolayısıyla "tezekki" bazı temel kavramların oluşturduğu bir üst kavramdır. 
Felah-iflah eylemi ile sık sık beraber kullanılan "tezekki" kavramı dünya hayatını anlamlandırarak, ebedi olan ahiret hayatında kurtuluşu hedef almıştır. Kendi nefsini tezkiye etmeyen, onu ihmal ve itlâf eden insanı sonsuz hayatta hasret, nedamet ve ebedi hüsran beklemektedir.
Zamanla her kavram kendine özgü bir anlayışla ele alınırken kişinin ferdi hayatıyla bu denli alakalı olan tezekki kavramı arka planda kalmıştır. Böylece fikri yapı parçalanmış, asıl kavram da bağlamından uzak elemanlarla izah edilmeye başlamıştır. 
Biz çalışmamızda "tezekki"nin dil ve istılahi anlamlarından hareketle insan hayatının neresinde ve nasıl yer aldığını tespit etmeye çalıştık. Bu çalışmanın, "tezekki" kavramının biraz daha ön plana çıkmasına ve önemli saydığımız bir konunun daha iyi anlaşılmısına katkı sağlayacağını ümit etmekteyiz.



Anahtar Kelimeler: Kur'an-ı Kerim, tezekki, tahlil, zekât, namaz, tezkiye, Hz. Peygamber'in insanı yetiştirme metodu,  felah-iflah (kurtuluş).

Abstract:
The Holy Quran had been sent as a guidance to man by Allah Almighty in order to show the people how to recognize their Lord and how to worship Him.Therefore we need to read and understand it, especially it is necessary to arrange our life and behavioursaccording  to the Holy Quran. (therefore it is necessary to rearrange our readings, comprehension and behaviours to the Holy Quran) (therefore we need the Holy Quran in order to rearrange the reading, the understanding and behaviours to that)
The language of the Holy Quran is Arabic. It has been changed and developed like each language.  The Holy Quran has given the words and phrases (in Arabic language) new meanings and these phrases using in the Holy Quran have been (got/become) in a special situation. That's why  the Holy Quran brought a new style of thinking and a new model of life.
Al Tazakki (purification) has been used since the beginning of the Holy Quran revelation and people have been invited to perform that action. The next steps have the duty to build it as a sub term of al Tazakki. Therefore, al Tazakki is (have become) a generic term (super term) consisting of some basic concepts
Al Tazakki being frequently used together with Falah (Salvation) – Iflah (Restoration / Renewal) aims at attaining the felicity in the Hereafter with eternal life by giving a meaning to the present life. Those who do not purify their nafs (soul) from the evils and neglect that will be awaiting the longing, remorse and everlasting frustration in the Hereafter.
In time, while each concept is considered in a unique understanding, al Tazakki that is related to indivual life remained in the background. So, the structure of idea is disintegrated and the actual concept was tried to explain with irrelevant elements away from its own context
In this study, we have tried to determine where (what part) al Tazakki is and how it is placed (takes part) in human life by considering its semantics and terminology. (semantic and terminological sides) We hope that this study redounds on the believers' life and contributes to comprehend (understand) the Holy Quran by al Tazakki coming into prominence



Keywords : The Holy Quran , al Tazakki , Tahlil,  Zakat, Salat, Dhikr, al Tazkiyah, the method of the Prophet for educating human, Falah (Salvation) – Iflah (Restoration / Betterment)