Kierkegaard ve Nietzsche'de trajedi kavramı
The concept of tragedy ın Kierkegaard and Nietzsche
Yazar: GÜLŞAH YERLİ
Danışman: DOÇ. DR. TUNCAY SAYGIN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Felsefe = Philosophy ; Kierkegaard, Soren = Kierkegaard, Soren ; Nietzsche, Friedrich Wilhem = Nietzsche, Friedrich Wilhem ; Trajedi = Tragedy ; Trajik = Tragic ; İroni = Irony

Özet:
Bu çalışmada ilk olarak trajedi kavramını, geçmişten günümüze gelen birkaç örnek üzerinden açıklığa kavuşturarak fikirleriyle düşünce yaşamında farklı etkiler bırakmış olan Kierkegaard ve Nietzsche'nin görüşlerine yer verilmesi amaçlanmıştır. Her iki filozofun da düşünsel taraflarının yanı sıra yaşamları dikkate değerdir. Yaşamlarından ilham alarak beslenen düşünceleri, düşünce tarihinde farklı perspektifler oluşturmuştur. Her iki filozofun da yaşamında farklı açılardan trajik kesitler sahnelenmiş olmakla beraber, bu kesitler geliştirdikleri düşüncelere de yansımıştır. Kaygı, korku, umutsuzluk, iman, ölüm, ironi gibi kavramlar üzerinden hareket eden Kierkegaard'ın bireyci yaklaşımının varoluş felsefesine katkıları yadsınamaz. Varoluşu insanın kendi varlığının farkına varması olarak niteleyen Kierkegaard, bu durumu estetik, etik, ve dini olmak üzere üç aşamada ele almıştır. Onun düşünce yaşamını oluşturan bu kavramlar trajedi hakkındaki görüşlerinin yansımasıdır.
Sonraki bölümde ise yine trajik bir yaşam öyküsüne sahip, çağına başkaldırmış filozof olarak bilinen Nietzsche'nin ahlak, estetik, varoluş düşünceleri harmanlanarak trajedi kavramı üzerindeki etkileri analiz edilecektir. Bu noktada Dionysos ve Apollon kavramları önemli bir yer tutar. İçinde hem yaşamdan kesitler hem de mitolojiden esintiler barındıran trajedi kavramı; kader, intikam, aşk, keder gibi konulara yer vermekle beraber mucizevi durumlara da tanıklık etmemizi sağlamıştır. Bu bağlamda trajedi, estetik ve etik bağıntı kurabilen bir varoluş sergilemiştir. Her iki filozofun düşünce yapısında insan aşılması gereken bir varoluşa sahiptir. Kierkegaard'da kişi en üst düzeyde Tanrısal olan ile kendini gerçekleştirme fikri ön planda iken, Nietzsche'de bu durum kendi değerlerini kendi ortaya koyabilen üstinsanda sembolize edilmektedir.
ANAHTAR SÖZCÜKLER: Dionysos, estetik, ironi, trajedi, varoluş.

Abstract:
In this study, first of all, by clarifying the concept of tragedy from a few examples from the past, Kierkegaard and Nietzsche, who had different effects on the life of thought with their ideas, were aimed to be included.In addition to the intellectual aspects of both philosophers, their lives are remarkable.Inspired by their lives, their thoughts and history of thought were created in different perspectives.Although tragic sections were staged from different angles in the life of both philosophers, these thoughts were reflected in the ideas they developed.The contributions of Kierkegaard's individualist approach to the philosophy of existence, acting on concepts such as anxiety, fear, hopelessness, faith, death and irony, are undeniable.Kierkegaard, who described existence as the realization of one's own existence, addressed this situation in three stages: aesthetics, ethics and religion.These concepts that make up his life of thought are reflections of his views on tragedy.
In the next section, Nietzsche, known as a rebellious philosopher who has a tragic life story, will be analyzed and his effects on the concept of tragedy will be analyzed.At this point, the concepts of Dionysus and Apollo have an important place.The notion of tragedy, which includes both sections of life and mythology, has allowed us to witness miraculous situations as well as fate, revenge, love and grief.In this context, tragedy has been able to make an aesthetic and ethical connection.In the philosophical structure of both philosophers, human beings have to be overcome.While in Kierkegaard, the idea of self-realization with the divine at the highest level is the forefront, while in Nietzsche, this is symbolized by the superiorhuman who can make his own values.
KEYWORDS: Dionysus, aesthetics, irony, tragedy, existence.