İçme suyu havzalarında üreticilerin girdi kullanım düzeyleri: Ankara ili Çubuk 2 barajı araştırması
Input usage levels of producers in drinking water basins: The research of Çubuk 2 dam Ankara province
Yazar: İREM BÜŞRA DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. YENER ATASEVEN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı / Tarım Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Ankara = Ankara ; Girdi kullanım seviyesi = Input utilization level ; Tarımsal faaliyetler = Agricultural activities ; Çubuk Barajı = Çubuk Dam ; İçme suyu havzası = Drinking water basin

Özet:
Yaşamsal faaliyetler için en önemli madde olan suyun bilinçsiz kullanımı, temiz içme suyu miktarının her geçen gün azalmasına neden olmaktadır. Su kirliliği nedeniyle kullanılabilir su kaynaklarının yetersizliği günümüzde ciddi bir sorun olarak ortaya çıkmaktadır. İçme ve kullanım için kaynak sağlayan su havzaları çeşitli nedenlerle kirlenebilmektedir. Özellikle su havzalarında tarımsal üretim sürecinde, bilinçsiz ilaçlama ve gübre kullanımı kirliliğin başlıca nedenleri olarak gösterilmektedir.
Bu çalışma ile Ankara ili için önemli içme suyu kaynaklarından biri olan Çubuk 2 Baraj Havzası'nda, tarımsal faaliyetlerden dolayı yaşanabilecek olası sorunların tespit edilmesi amacı ile tarımsal faaliyet yapan üreticilerin girdi kullanım düzey ve yöntemlerinin incelenmesi, üreticilerin bu konudaki bilinç düzeyinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, Ankara ili Çubuk 2 Baraj Havzası sınırları içerisinde kalan köylerde tarımsal faaliyet yapan, Tam Sayım Yöntemi'ne göre belirlenmiş 76 üretici ile yüz yüze anket çalışması yapılmıştır. Üreticilerin bireysel özellikleri, tarımsal üretimde kullandıkları girdiler hakkında bilgiler, su havzasındaki kirlilik hakkındaki düşünceleri, tutum ve davranışları ile tarımsal üretimde karşılaştıkları sorunlar ve bu sorunlar hakkındaki çözüm önerileri incelenmiştir. 
Araştırma bulgularına göre, havza genelinde yasal kısıtlamalar bulunmasına rağmen, araştırmaya katılan üreticilerin %80,77'si kimyasal ilaç ve %98,72'si kimyasal gübre kullanmaktadır. Ayrıca, üreticilere kullandıkları girdilerin su kaynakları üzerinde kalıntı bırakma durumları sorulduğunda üreticilerin %46,15'i kimyasal ilaç kullanımının kalıntıya neden olmayacağını, %35,9'u kimyasal gübre kullanımının su kaynaklarında kalıntıya neden olmayacağını belirtmiştir. Bu sonuçlara göre, içme suyu havzalarının korunmasının ve sürdürülebilirliğin sağlanması amacı ile yetkili kurumlar tarafından ilgili yasal zorunluluklar ve bilinçli tarımsal faaliyetler hakkında üreticilerin bilgi seviyelerini artıracak çalışmaların yapılması gerekliliği ortaya çıkmaktadır.

Abstract:
The amount of clean drinking water is steadily declining due to the unconscious use of water, which is the most essential substance for vital processes. Today, a significant issue is the scarcity of usable water resources brought on by water pollution. Water resources used for drinking and other purposes may become polluted for many reasons. Especially agricultural activities in water resources, unconscious spraying, and fertilizer use are shown as the leading causes of pollution.

In this study, it is aimed to examine the input usage levels and methods of the farmers engaged in agricultural activities in the Çubuk-2 Dam Basin, which is one of the critical drinking water resources for the province of Ankara, to determine the level of awareness of the farmers on this issue, as well as to identify possible pollution and problems that may be experienced due to agricultural activities. In this direction, face-to-face surveys were conducted with 76 farmers, who were engaged in agricultural activities in the villages within the borders of Çubuk-2 Dam Basin in Ankara, determined according to the Full Census Method. The individual characteristics of the farmers, information about the inputs they use in agricultural production, their thoughts, attitudes, and behaviors about the pollution in the water basin, the problems they encounter in agricultural production, and the solutions for these problems were examined. 

Despite legislative limits across the basin, the research's findings show that 80.77 percent of the farmers use chemical pesticides, and 98.72 percent use chemical fertilizers. Furthermore, when asked whether the inputs they applied would leave residues on the water resources, 46.15 percent of the farmers said that using pesticides would not do so, and 35.9 percent of them said that using chemical fertilizers would not result in residues in the water resources. According to these findings, it is vital for authorized institutions to conduct studies to raise farmers' understanding of relevant legal requirements and conscious agricultural actions to protect drinking water resources and ensure sustainability