Kekemelik nedeniyle takip edilen bireylerin psikososyal durumlarının araştırılması
Investigation of the psychosocial status of individuals followed for stuttering
Yazar: SELİM KARAKAŞ
Danışman: DOÇ. DR. BURKAY YAKAR
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Depresif bozukluk = Depressive disorder ; Depresyon = Depression ; Kekemelik = Stuttering ; Psikososyal özellikler = Psychosocial features ; Sosyal kaygı = Social anxiety

Özet:
Dünya Sağlık Örgütü'ne (DSÖ) göre kekemelik, kişinin ne söyleyeceğini kesin olarak bilmesine rağmen, istem dışı gelişen tekrarlanan ses uzatmaları ve kesilmeleri nedeniyle konuşma ritminde meydana gelen bir bozukluk olarak tanımlanmaktadır. Kekemelik bazı psikiyatrik bozukluklarla birliktelik gösterebilmektedir. Türkiye genelinde yapılan bu çalışmada kekeleyen yetişkinlerin, kekelemeyen yetişkinlere kıyasla psikososyal durumlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. 
Kesitsel tipte tasarlanan çalışmanın evrenini Türkiye'nin çeşitli bölgelerinden çalışmaya katılmayı kabul eden 18 yaş üzeri kekeleyen ve kekelemeyen bireyler oluşturmuştur. Çalışmaya 161 kekeleyen ve 168 kekelemeyen olmak üzere toplam 329 kişi dahil edilmiştir. Araştırma verileri Ekim 2021 ile Ocak 2022 tarihleri arasında online anket formları ile elde edilmiştir. Tüm katılımcılara sosyodemografik anket formu, Beck Depresyon Ölçeği, Liebowitz Sosyal Anksiyete Ölçeği, Bireysel ve Sosyal Performans Ölçeği (PSP) uygulanmıştır.
Kekeme bireylerin Beck Depresyon Ölçeği, Liebowitz Sosyal Anksiyete Ölçeği ve Bireysel ve Sosyal Performans Ölçeği puanları kekeme olmayanlara nazaran anlamlı ölçüde daha olumsuz yönde saptanmıştır. Korelasyon analizine göre hasta grubunda Beck Depresyon Ölçeği ve Liebowitz Sosyal Anksiyete Ölçeği pozitif korelasyon gösterirken, Bireysel ve Sosyal Performans Ölçeği ile Beck Depresyon Ölçeği ve Liebowitz Sosyal Anksiyete Ölçeği arasında negatif korelasyon saptanmıştır. 
Yetişkin kekeme bireylerde depresyon ve sosyal anksiyete bozukluğu kekelemeyen bireylere kıyasla anlamlı olarak daha yüksek derecede saptanmıştır. Yetişkin kekeme bireylerin bireysel ve sosyal performansları kekelemeyen yetişkinlere göre yine anlamlı derecede azalmıştır. Bu nedenle kekemelik tedavisinde konuşma terapisine ek olarak eşlik etmesi durumunda psikolojik bozuklukların tedavisi önem arz etmektedir.

Abstract:
According to the World Health Organization (WHO), stuttering is defined as a disorder that occurs in the rhythm of speech due to involuntary repetitive prolongation and interruption of the voice, although the person knows exactly what to say. Stuttering can be associated with some psychiatric disorders. In this study conducted throughout Turkey, it was aimed to compare the psychosocial status of adults who stutter compared to adults who do not stutter.
The population of the study, which was designed as a cross-sectional type, consisted of individuals over the age of 18 who stutter and do not stutter, who agreed to participate in the study from various regions of Turkey. A total of 329 people, of whom 161 stuttered and 168 did not, were included in the study. Research data were obtained by online survey forms between October 2021 and January 2022. A sociodemographic questionnaire, Beck Depression Scale, Liebowitz Social Anxiety Scale, Personal and Social Performance Scale (PSP) were administered to all participants.
Beck Depression İnventory, Liebowitz Social Anxiety Scale and Personal and Social Performance Scale scores of individuals who stutter were found to be significantly more negative than those who do not stutter. According to the correlation analysis, the Beck Depression İnventory and the Liebowitz Social Anxiety Scale showed a positive correlation in the patient group, while a negative correlation was found between the Personal and Social Performance Scale, the Beck Depression İnventory and the Liebowitz Social Anxiety Scale.
Depression and social anxiety disorder were found to be significantly higher in adult stutterers than in non-stuttering individuals. The individual and social performances of adult stutterers were again significantly reduced compared to adults who did not stutter. For this reason, in the treatment of stuttering, it is important to treat psychological disorders in addition to speech therapy.