2006-2020 yılları arasında farklı öğrenim kademelerine yönelik geliştirilen rehberlik ve psikolojik danışma programlarının akran zorbalığı ve duygu düzenleme becerileri açısından incelenmesi
The examination of guidance and psychological counseling programs developed for different learning levels in terms of peer bullying and emotion regulation skills between 2006 – 2020
Yazar: TUĞRA ÇİĞCİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAŞAK KARATEKE
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akran zorbalığı = Peer victimization ; Durum düzenleme becerisi = Stage regulation skills ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Eğitim programları = Education programs ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Psikolojik danışma = Psychological counseling ; Rehberlik eğitimi = Guidance education ; Rehberlik hizmetleri = Guidance services ; Zorbalık = Bullying

Özet:
Bu araştırmada 2006 – 2020 yılları arasında farklı öğrenim kademelerine yönelik geliştirilen rehberlik ve psikolojik danışma programlarının akran zorbalığı ve duygu düzenleme becerileri açısından incelenmesi amaçlanmaktadır. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı bu araştırma kapsamında, sınıf rehberlik programlarında yer alan akran zorbalığı ve duygu düzenleme becerileri kazanımlarının doküman analizi yöntemiyle incelenebilmesi için kazanım kontrol listeleri geliştirilmiştir. Kazanım kontrol listeleri geliştirilirken; alan yazın taranarak belirlenen kazanımlardan oluşturulan kontrol listeleri uzman görüşüne başvurularak nihai haline getirilmiştir. 2006 – 2020 yılları arasında Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirmiş olan   İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Sınıf Rehberlik Programı (2006), İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Sınıf Rehberlik Programı İlköğretim Etkinlik Örnekleri (2007), Ortaöğretim Rehberlik ve Yönlendirme Dersi Programı Rehberlik Etkinlik Örnekleri (2011), Okul Öncesi Eğitim Rehberlik Programı (2012), Okul Öncesi, İlkokul, Ortaokul ve Ortaöğretim Sınıf Rehberlik Program (2020)'ları kazanım kontrol listeleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucunda, ele alınan iki kazanım grubunun da programlardaki ve sınıf düzeylerindeki dağılımının dengeli olmadığı, akran zorbalığına yönelik kazanımların duygu düzenleme becerilerine yönelik kazanımlara göre literatürdeki gelişmelerle nispeten uyumlu biçimde ele alındığı ortaya çıkmıştır. Sınıf rehberlik programlarında duygu düzenleme kazanımları gibi koruyucu önleyici rehberlik çalışmalarını destekleyici olduğu bilinen kazanımlara yeterli düzeyde yer verilmesi önerilmektedir.
Anahtar Sözcükler: Akran Zorbalığı, Duygu Düzenleme Becerileri, Nitel Araştırma, Sınıf Rehberlik Programı

Abstract:
The aim of this research is examine the guidance and psychological counseling programs developed for different education levels between 2006 and 2020 in terms of peer bullying and emotion regulation skills. Qualitative method was used in the research. Within the scope of the research, acquisition checklists were developed in order to examine the acquisitions of peer bullying and emotion regulation skills, which are included in the classroom guidance programs, by document analysis method. While developing acquisition checklists; which were created from the acquisitions determined by researching the literature, were finalized by consulting  expert opinion. Primary and Secondary Education Institutions Classroom Guidance Program (2006), Primary and Secondary Education Institutions Classroom Guidance Program Primary Education Activity Examples (2007), Secondary Education Guidance and Orientation Curriculum Guidance Activity Examples (2011), Preschool, which was developed by the Ministry of Education between 2006 and 2020 Educational Guidance Program (2012), Pre-School, Primary School, Secondary School and Secondary School Classroom Guidance Program (2020) were evaluated by using these acquisition checklists. As a result of the research, it were revealed that the distribution of the two acquisition groups in the programs and grade levels was not balanced, and that the acquisitions for peer bullying was handled in a relatively compatible way with  developments in  literature compared to the acquisitions for emotion regulation skills. It is recommended that classroom guidance programs should include adequately the acquisitions that are known to support protective and preventive guidance studies, such as emotion regulation skills.
Key Words: Classroom Guidance Program, Peer Bullying, Emotion Regulation Skills, Qualitative Research