Akupresür uygulamasının talasemi tanılı çocuklarda kan alma işlemindeki ağrıyı azaltmaya etkisi
The effect of acupressure application on reducing pain during phlebotomy in children diagnosed with thalassemia
Yazar: MELEK GÜLGÜN ALTINTAŞ
Danışman: PROF. DR. HACER ÇETİN
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Akut ağrı = Acute pain ; Beta talasemi = Beta-thalassemia ; Çocuk hemşireliği = Pediatric nursing

Özet:
Amaç: Araştırmada akupresür uygulamasının Talasemi tanılı çocuklarda kan alma işlemindeki ağrıyı azaltmaya etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Tek merkez, randomize kontrollü deneysel olarak gerçekleştirilen araştırma, 1 Şubat-2 Haziran 2022 tarihleri arasında Çocuk Hematoloji Günübirlik Servisine yatışı yapılan ve 6-18 yaş aralığında olan Talasemi tanılı 39 çocuk ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan önce ağrısı olmayan, araştırmanın yapılacağı merkezde kaydı olan ve başka kronik hastalığı olmayan çocuklar, kura yöntemi ile akupresür grubu ve akupresür uygulanmayan (Sham) gruba randomize edilmiştir. Akupresür grubuna (n=19), araştırmacı tarafından, belirlenen akupresür noktalararına, her noktaya 2 dakika olacak şekilde toplam 12 dakika ve tek seans akupresür uygulanmıştır. Akupresür uygulanmayan (Sham) gruba (n=20) ise, belirlenen plasebo noktasına sadece dokunulmuştur. Araştırmanın verileri Kişisel Veri Toplama Formu ve Wong Baker Faces Ağrı Derecelendirme Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Ölçekte ağrı değerlendirmesi işlem öncesi ve işlem sonrası olmak üzere, çocuk, ebeveyn ve araştırmacı tarafından yapılmıştır. Verilerden tanımlayıcı istatistikler; yüzde, ortalama, frekans, standart sapma ve medyan (minimum-maksimum) ile ifade edilmiştir. Değişkenlerin normal dağılıma uygunluğu Shapiro-Wilk testi kullanılmıştır. Normal dağılım gösteren sürekli değişkenler için iki bağımsız grup ortalamasının karşılaştırılmasında bağımsız gruplarda t-testi; iki bağımlı grup ortalamasının karşılaştırılmasında bağımlı gruplarda t-testi kullanılmıştır. Normal dağılım göstermeyen iki bağımlı grubun ölçüm değerlerinin karşılaştırılmasında Wilcoxon testi; iki bağımsız grubun ölçüm değerlerinin karşılaştırılmasında ise Mann-Whitney U testi kullanılmıştır. Bulgular: Gruplar tanımlayıcı özellikleri yönünden benzerlik göstermektedir (p>0,05). Akupresür uygulanan grubun ağrı puan ortalamaları, kalp atım hızları ve oksijen satürasyonları, akupresür uygulanmayan (Sham) gruba göre anlamlı derecede farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p<0,05). Sonuç Akupresür uygulaması, Talasemi tanılı çocuklarda kan alma işlemindeki ağrıyı azaltmada etkili ve hemşirelerin klinik uygulamada bağımsız olarak uygulayabileceği bir non farmakolojik yöntem olarak önerilmektedir.

Abstract:
Purpose: The aim of the study was to determine the effect of acupressure application on reducing the pain of phlebotomy in children diagnosed with Thalassemia. Methods: The study, which was a single-center, randomized controlled experimental, was conducted with 39 children diagnosed with Thalassemia, aged 6-18, who were admitted to the Pediatric Hematology Day Service between February 1 and June 2, 2022. Children who had no pain before the study, who were registered at the center where the research would be conducted, and who did not have any other chronic diseases were randomized to the acupressure group and the no-acupressure (Sham) group by lottery method. To the acupressure group (n=19), acupressure was applied to the designated acupressure points by the researcher for a total of 12 minutes and a single session, 2 minutes for each point. In the Sham group (n=20), where no acupressure was applied, the designated placebo point was only touched. The data of the study were collected using the Personal Data Collection Form and Wong Baker Faces Pain Rating Scale. Pain assessment on the scale was made by the child, parent and researcher before and after the procedure. Descriptive statistics from the data; Expressed as percentage, mean, frequency, standard deviation and median (minimum-maximum). The Shapiro-Wilk test was used to determine whether the variables were compatible with normal distribution. For normally distributed continuous variables, independent groups t-test is used to compare the means of two independent groups; T-test was used in dependent groups to compare the means of two dependent groups. Wilcoxon test for comparing measurement values of two dependent groups that do not show normal distribution; Mann-Whitney U test was used to compare the measurement values of two independent groups. Results: The groups are similar in terms of their descriptive characteristics (p>0.05). It was determined that the pain score averages, heart rate and oxygen saturations of the acupressure group were significantly different compared to the non-acupressure (Sham) group (p<0.05). Conclusion: Acupressure application is recommended as a non-pharmacological method that is effective in reducing the pain of phlebotomy in children diagnosed with Thalassemia and that nurses can apply independently in clinical practice.