Toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlar ile ilişki doyumu ve romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar arasındaki ilişkiler
The relations between gender role attitudes, relationship satisfaction and irrational romantic relationship beliefs
Yazar: SAADET ECEM ÖCAL YÜCEOL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FERDA ŞULE KAYA
İstanbul Bilim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akılcı olmayan inançlar = Irrational beliefs ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Duygusal ilişki = Romantic relationship ; İlişki doyumu = Relationship satisfaction

Özet:
Bu araştırmanın amacı toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlar, romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar ve ilişki doyumu arasındaki ilişkileri incelemektir. Ayrıca belirtilen değişkenlerle ilişkili olabileceği düşünülen cinsiyet, anne ve baba eğitim düzeyi, yerleşim yeri, ilişki durumu ve ilişki süresi gibi demografik özellikler de analizlere dahil edilmiştir. 
Çalışmanın örneklemini Hacettepe Üniversitesi, Ortadoğu Teknik Üniversitesi ve Gazi Üniversitesine devam etmekte olan lisans öğrencileri oluşturmaktadır. Örneklem,  127'si kadın (%56.4), 98'i erkek (%43.6) olmak üzere toplam 225 kişiden oluşmaktadır. Çalışmaya Hacettepe Üniversitesi'nden 74 (%32.9), Ortadoğu Teknik Üniversitesi'nden 85 (%37.8), Gazi Üniversitesi'nden 66 (29.3) kişi katılmıştır. Veri toplama araçları Kişisel Bilgi Formu, Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği, Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği ve İlişki Doyumu Ölçeği'dir. 
Araştırmanın temel değişkenleri arasındaki ilişkileri belirlemek amacıyla korelasyon analizi yapılmıştır. Analizlerin sonucuna göre Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği alt boyutları (eşitlikçi cinsiyet rolü, kadın cinsiyet rolü, evlilikte cinsiyet rolü, geleneksel cinsiyet rolü, erkek cinsiyet rolü) ile Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği alt boyutları (aşırı beklentiler, sosyal zaman kullanımı, zihin okuma, farklı düşünmek, fiziksel yakınlık, cinsiyet farklılıkları) arasında ilişkiler bulunmuştur. Buna göre toplumsal cinsiyet rolleri eşitlikçi oldukça romantik ilişkilere yönelik akılcı olmayan inançlar azalmaktadır. İlişki doyumunu yordayan değişkenleri belirlemek amacıyla yapılan regresyon analizi sonucunda Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği alt boyutlarından erkek cinsiyet rolü ve geleneksel cinsiyet rolünün, Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar ölçeği alt ölçeklerinden farklı düşünmek, fiziksel yakınlık, aşırı beklentiler ve cinsiyet farklılıkları boyutlarının ilişki doyumunu yordayıcı etkisinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kullanılan ölçeklerin iç tutarlılık katsayıları hesaplanmıştır. Buna göre Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği için .92, Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği için .87, İlişki Doyumu Ölçeği için .86 olarak bulunmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Toplumsal cinsiyet rolü tutumları, romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar, ilişki doyumu

Abstract:
The purpose of this study is to examine the relationships between gender role attitudes, irrational relationship beliefs and relationship satisfaction. Also, mentioned variables which are considered to be related with gender, university, class, parents education level, income level and relationship duration were included to the analysis. 
The study sample is composed of students who are studying at Hacettepe University, Middle East Technical University and Gazi University. The sample consists of 225 students. 127 (56.4%) participants are female, 98 (43.6%) participants are male. 74 (32.9%) of the participants from Hacettepe University, 85 (37.8%) of the participants from Middle East Technical University and 66 (29.3%) of the participants from Gazi University. Gender Roles Attitude Scale, Irrational Romantic Relationship Beliefs Scale and Relationship Assessment Scale were used to collect data. 
Correlation analysis is used to determine the relations between basis variables of the study. The results of the study show that there are correlations between Gender Roles Attitude Scale subscales (egalitarian gender roles, female gender roles, marriage gender roles, traditional gender roles, male gender roles) and Irrational Romantic Relationship Beliefs Scale subscales (over expectations, use of social time, mind reading, different thinking, physical intimacy, gender differences). According to the results, when people have more egalitarian attitudes, have less irrational beliefs. Regression analysis was conducted to determine the predictor variables of relationship satisfaction. It was found that the male gender role and traditional gender role subscales of Gender Role Attitudes Scale and different thinking, physical intimacy, over expectations and gender differences subscales of Irrational Relationship Beliefs Scale are the predictors of relationship satisfaction. Cronbach's Alfa is calculated for all scales. Coefficient for Gender Roles Attitude Scale is .92, coefficient for Irrational Romantic Relationship Beliefs Scale is .87 and coefficient for Relationship Assessment Scale is .86.
Key Words: Gender role attitudes, irrational romantic relationship beliefs, relationship satisfaction.