Türkiye lojistik sektöründeki gelişmelerin ihracat performansı üzerine etkileri (1997-2022)
The effects of developments in Turkey's logistics sector on export performance (1997-2022)
Yazar: KAAN AKALAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURULLAH EREM
Samsun Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve İşletmecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: ARDL Sınır Testi = Autoregressive Distributed Lag Bounds Test ; Lojistik sektörü = Logistic sector ; VAR model =   ; İhracat = Export

Özet:
Uluslararası piyasalarda hızla önem kazanan rekabet kavramı ve ürünlerin,
hizmetlerin, emeğin, bilgi birikimlerinin etkin bir şekilde aktarılması; işletmelerin, içinde
bulundukları piyasada pozitif etki sağlayan bir kriter haline gelmiştir. Bu nedenle rekabet
piyasasında, işletmelerin tedarik zinciri yönetimi ve dış ticaret faaliyetlerinde yürütecekleri
lojistik uygulamalarında yapacakları iyileştirmeler onlara büyük avantajlar sağlayacaktır.
Lojistik sektöründe yaşanan olumlu gelişmeler, lojistik sektörünün ihracat hacminin gelişimi
üzerine olan etkisinin ana faktörü olmuştur. Bu çalışmada, Türkiye lojistik sektöründeki
gelişmelerin Türkiye ihracat performansı üzerine etkileri araştırılmıştır. Çalışmada 1997-
2022 yılları arası ele alınmış ve lojistik sektörü değişkenleri olarak ihracat hacmi, ulaştırma
depolama yatırımları, brüt sabit sermaye yatırımları, lojistik merkez sayısı, taşımacılık
modları toplam araç sayısı ve deniz-kara taşımacılığı yük miktarları kullanılmıştır. ARDL
sınır testi ve VAR altında nedensellik testi yöntem olarak kullanılmıştır. Çalışma sonucunda
bağımlı değişken olan ihracat performansı üzerine brüt sabit sermaye yatırımlarının,
taşımacılık modları toplam araç sayısının ve lojistik merkez sayısının pozitif etkisi olduğu
sonucuna ulaşılmıştır. Uzun dönem etkileri tespit edilmiş olup ayrıca VAR altında
nedensellik testi analiz sonuçları çalışmanın dördüncü bölümünde ayrıntılı olarak incelenmiş
ve yorumlanmıştır.

Anahtar Sözcükler: Lojistik Sektörü, İhracat, ARDL Sınır Testi, VAR Modeli.

Abstract:
The concept of competition, which is rapidly gaining importance in international
markets, and the effective transfer of products, services, labor and know-how have become
a criterion that provides a positive impact on the market in which businesses are located.
Therefore, in the competitive market, the improvements that enterprises will make in their
logistics practices in supply chain management and foreign trade activities will provide them
with great advantages. The positive developments in the logistics sector have been the main
factor of the impact of the logistics sector on the development of export volume. In this
study, the effects of developments in Turkey's logistics sector on Turkey's export
performance are investigated. The period between 1997 and 2022 is considered in the study
and export volume, transportation warehousing investments, gross fixed capital investments,
number of logistics centers, total number of vehicles in transportation modes and sea-land
freight volumes are used as logistics sector variables. ARDL bounds test and causality test
under VAR were used as methods. As a result of the study, it is concluded that gross fixed
capital investments, total number of vehicles in transportation modes and the number of
logistics centers have a positive effect on export performance, which is the dependent
variable. Long-run effects have been identified and the results of the causality test analysis
under VAR are analyzed and interpreted in detail in the fourth section of the study.

Keywords: Logistics Sector, Export, Autoregressive Distributed Lag Bounds Test, Vector Autoregressive Model.