Bir iş sağlığı ve güvenliği sorunu olarak mobbing
Mobbing as an issue in occupational health and safety
Yazar: MÜJGAN TARHAN
Danışman: PROF. DR. NAZİFE GÜNGÖR
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Mobbing = Mobbing ; İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu = Occupational Health and Safety Law ; İş güvenliği = Work safety ; İş ortamı = Work environment ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
İş sağlığı ve güvenliği, iş ve çalışma yaşamında, çalışan bireyin fizyolojik veya psikolojik sağlığını tehdit eden her tür sorun veya durumla ilgilenerek bunları ortadan kaldırmayı amaçlayan bir disiplindir. Mobbing, diğer adıyla psikolojik taciz de bireyin psikolojik sağlığını tehdit eden bir sorun olarak iş sağlığı ve güvenliği kapsamında ele alınmaktadır. Günümüzde mobbing, öncelikle iş sağlığı ve güvenliği açısından çalışan kişiler ve kurumlar açısından önemli bir tehdit haline gelmiş bulunmaktadır. Bu tez çalışmasına temel olarak iş ve çalışma ortamlarında kişilerin birbirleri üzerinde neden mobbing uyguladıkları ve bunun insanların iş ve iş dışı yaşamlarında ne gibi sorunlara yol açtığı incelenmektedir. Kırk kişi ile yapılan ampirik çalışmamızda Psikolojik tacizin kişilerde yarattığı olumsuzlukların, sağlık sorunları ve iş kazalarına zemin hazırladığı, iş motivasyonunu olumsuz etkilediği görülmüştür. İş yaşamında mobbing konulu çalışmamızda ortaya çıkan bulgular da bu yöndedir,  Birden fazla çalışanın istihdam edildiği tüm kamu veya özel sektörlerin ortak sorunu olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada öne çıkan önemli bulgulardan biri mobbinge başvuran kişilerin bu tarz tavır ve davranışlarıyla kişilerin eğitim düzeyi arasında doğrudan bir bağlantı olmadığıdır.  Ayrıca araştırmamızda mobbingin çeşitli düzeylerde ayrımcılık unsuru olarak kullanıldığıdır. Etnik ayrımcılık, cinsiyet ayrımcılığı, din, mezhep ve inanç ayrımcılığının kişiler arasında mobbing uygulamalarına zemin hazırladığı gözlenmiştir. Mobbing olgusunda, mobbing uygulayıcılarında gözlemlenen, öz güven eksikliğinin mobbingin öncelikli kaynağı olduğu tespit edilmiştir. Kıskançlık, çekememezlik, işte başarı ve rekabet ortamı mobbingin diğer unsurları olarak tespit edilmiştir. Mobbing ile mücadelede en önemli konu farkındalıktır.  Kişiler Mobbing ile mücadelede yalnız olmadıklarını, konunun tanımı ve sonuçlarını bilerek mücadele yollarını bulabilmelidir. Bu noktada kişileri, kurumsal ve hukuksal alanda bilgilendirmek, gerekli desteği alabiliyor olmalarını sağlamak, sorunun çözümü için kamu ve özel kuruluşların gerekli düzenlemeleri sürekli olarak takip etmeleri ile mümkün olacaktır. Bu çalışmanın amacı, bireysel ve toplumsal düzeyde mobbing ile mücadele süreçlerinde, hem de üniversitelerde yeni bir araştırma konusu olarak ve kuşkusuz olarak giderek artan önemine ilişkin, mobbingi tanımak ve iş sağlığı ve güvenliği alanıyla ilişkilerini irdelemek ve ikisinin birbirine entegre edilmesi için yapılması gerekenler konusunda öneriler sunmaktır.

Anahtar Kelimeler: Mobbing, psikolojik taciz, iş sağlığı ve güvenliği, işyeri.

Abstract:
Occupational health and safety, in business and working life, is a discipline dealing with every kind situation or problems which threaten working individual's physiological or psychological health and aims to eliminate them. Mobbing, also known as psychological harassment, too, is considered within the scope of occupational health and safety as a serious threat to the psychological health of the individual. Nowadays,  mobbing has become a major threat to working people and institutions primarily in terms of occupational health and safety. In this thesis,  it is mainly questioned why people engage in mobbing in work environment and what problems these disruptive cause in people's lives in the work environment and out of office.
In our empirical study of 40 people, it has been interviewed that the negative effects of psychological disruption prepared the ground for health problems and work-related accidents and negatively affected job motivation as well.  In our survey pertaining to the effects of mobbing in bussiness life, it has been found to be the common problem of public or private sector employing more than one employee. One of the highlights of this study has been to show that there is a connection between the educational level of the people of and their mobbing behavior.
Moreover, our study uncovered that mobbing was also used as a way of discrimination. Ethnic discrimination, gender, religion, social class etc.  discriminations have been understood to motivate the people for mobbing. In mobbing, it has been observed that lack of confidence was a source of mobbing too,  on the part of people who engage in mobbing. Jealousy, envy, success and competition at work environment have been identified as the other elements causing mobbing. Awareness is the most important factor in the fight against mobbing.  People should be well aware that they are not alone in the fight against mobbing and in this respect they should be able struggle against mobbing knowing the definition and consequences of it.
At this point, in order to solve the problem, informing people in institutional and legal areas, making sure that they receive the necessary support and re- arrangements of public and private organizations for this issue will be the necessary steps towards solution. The aim of this project, in the fight against mobbing at individual and social level,  is to identify mobbing and to analyze its relation with occupational health and safety and to come up with suggestions to integrate these two areas of study since mobbing as a new research area has become increasingly important  in studies at universities as well.

Key words: Mobbing, health and safety of work,  psychological harassment. workplace.