Farklı kimyasal maddelerle işlem görmüş ahşap esaslı levha malzemelerin yangına karşı dayanımlarının tesbiti üzerine araştırmalar
Research on determination of combustion characteristics of wood-based board materials treated by different chemical materials
Yazar: KADİR ÖZKAYA
Danışman: PROF. DR. SALİH ASLAN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Ağaç İşleri = Wood Products
Dizin: Ahşap levha = Wooden panel ; Emprenyeler = Impregnations ; Yangın = Fire ; Yanma = Combustion ; Yanma dayanımı = Combustion resistance

Özet:
Bu çalışmada, ağaç malzemenin en önemli olumsuz özelliklerinden olan yanmaya karşı dayanımı incelenmiştir. Bunun için mobilya sektöründe çok kullanılan ahşap esaslı levha malzemelerden kavak kontrplak, MDF ve OSB kullanılmıştır. Levha malzemelere nüfuz ettirmek için yanmayı geciktirici özelliklere sahip potasyum karbonat ( 2K2CO3. 3H20 ), boraks ( Na2B407. 10H2O ) ve wolmanit maddeleri kullanılmıştır. Yöntem olarak fırçalama ve daldırma teknikleri uygulanmıştır. Yanma deneyleri, ODTÜ Kimya Mühendisliği Bölümünde DIN-4102 Alman Standardının B1 ve B2 Yanma sınıflarına göre hazırlanmış deney düzeneklerinde yapılmıştır. B1 sınıfı yanma deneylerinde her faktör için 19x100 cm ebatlarında kullanılmıştır. Deneylerde aynı özelliklere sahip 4 numune aynı anda deneye tabi tutulmuştur. Deney sonunda ortalama kimyasal madde alma miktarı(gr), yanmaya ilk başlama süresi (sn), alev kaynaksız olarak alevli ve kor halde yanma süreleri (sn), yanma derinliği (mm), yanma yüzey alanı (cm2) deneyin 2. ve 10. dakikalanndaki ortam ve baca sıcaklıkları (°C) değerleri tespit edilmiştir. B2 sınıfı yanma düzeneğinde yüzeyden yanma ve köşeden yanma şeklinde iki farklı deney yapılmıştır. Köşeden yanma deneyinde her bir faktör için 9x19 cm ebatlarında 5'er numune kullanılmıştır ve her numuneye ayrı ayrı deney uygulanmıştır. Yüzeyden yanma deneyinde her bir faktör için 9x23 cm ebatlarında 5'er numune kullanılmıştır ve her numuneye ayrı ayrı deney uygulanmıştır. Deney sonuçlan çoklu varyasyon ve korelasyon analizleri ile istatistiksel olarak değerlendirilmiştir.Deney sonuçlarına göre, sırasıyla; OSB - Boraks - Daldırma MDF - Potasyum Karbonat - Daldırma MDF - Boraks - Daldırma OSB - Potasyum Karbonat - Daldırma Kombinasyonları yanmaya karşı en iyi sonucu vermiştir. Anahtar Sözcükler : Ahşap esaslı levha malzemeler, yangın, yanma, emprenye, yangın geciktirici kimyasal maddeler, emprenye yöntemleri.

Abstract:
In this study, the combustion characteristics of wood material, which it's the most important properties, were investigated effectively. For this purpose, the wide-used wood-based board materials in furniture industry such as poplar plywood, MDF and OSB were selected and tested after each was imregnated by the fire retardants likewise potasyum carbonate (2K2CO3), borax (Na2B407. IOH2O) and wolmanit according to the brushing and dipping methods. Fire tests were carried out in the Department of Chemistry Engineering, METU, Ankara, in accordance with the B1 and B2 of the DIN-4102 standard. In B1 fire tests, the 12 experimental samples sized in 19cm by 100 cm were used subsequently with four samples in each sub-divided three grubs. Mean intake quantity of chemical material (g), starting time to fire (s), fire time with flamed and also the embered conditions (s), burning depth (mm), surface field of the burned area (cm2), the heat in the experimental field and in the funnel (°C) at 2 and 10 minutes were noted during and/or the end of the testing period. In B2 fire tests, the two different experiments were done separetely, i.e. burning from the surface, and burning from the corner. In either tests, although the 5 experimental samples were used for each factor, only the sizes were different, i.e. 9cm by 19cm for the corner burning while 9cm by 23cm for the surface burning. The results of the tests were evaluated statistically by the multivariate analysis and correlation analysis. HiAccording to the results, the following combinations were observed as the best stability against for the fire: Keywords: Wood-based board materials, fire/combustion/burning, impregnation, fire retardand/chemical materials.