Mersin il merkezindeki ilkokul ve ortaokul öğrencilerinde antropometrik özelliklerinin okul oturma mobilyaları ile uyumunun değerlendirilmesi
Evaluation of the compatibility of anthropometric characteristics with school seating furniture in primary and secondary school students in Mersin city center
Yazar: DERYA KALE
Danışman: PROF. DR. RESUL BUĞDAYCI
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Ergonomi = Ergonomics ; Mersin = Mersin ; Mobilya = Furniture ; Okullar-halk sağlığı = Schools-public health ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Oturma = Settlemet ; Oturma analizleri = Settlemet analysis ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Okul çağı çocukların zamanının çoğu okulda ve sınıf ortamında oturma pozisyonunda geçmektedir. Doğru bir postürde ve kendine uygun mobilyalarda oturmak çocuk sağlığı açısından önemlidir. Ergonomi yaşamın her alanında kullanılması gereken bir bilim dalıdır. Ergonomik tasarımlar için antropometrik ölçümler alınmaktadır. Çalışmamızdan elde edilecek veriler okul çağı çocuklarının sınıfta ders esnasında oturdukları sandalye ve masa açısından ergonomi açısından uygunluğu ve rahatsızlık durumlarını belirlemek açısından önemli olacaktır. Çalışmamız, Mersin il merkezindeki 7 ile 14 yaş gruplarındaki ilkokul ve ortaokul öğrencilerinin antropometrik ölçümleri ile sandalye ve masaların boyutlarının karşılaştırılmasıyla elde edilen uyumsuzlukların değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Kesitsel tipte planlanan çalışma, Mersin ili merkez dört ilçesinden 4 ilkokul ve 4 ortaokulda yapılmıştır. Çalışma evrenini, dört merkez ilçede 2021-2022 eğitim öğretim döneminde, kamuya ait ilkokul ve ortaokullarda okuyan 144051 öğrenci oluşturmaktadır. Minimum örneklem büyüklüğü %50 prevalans, %5 hata payı, %95 güven aralığı ve 2 desen etkisi alınarak 767 olarak hesaplandı. Hedeflenen örneklem büyüklüğü sınıflara ve cinsiyete göre ağırlıklandırma yapılmıştır. Çalışmaya toplam 809 öğrenci alınmıştır. Verilerin analizinde; tanımlayıcı istatistikler ve ki-kare analizi yapıldı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p≤0.05 olarak kabul edildi.
Çalışmaya katılan öğrencilerin yaş ortalaması 10.3±2.1'dir. Katılımcıların %51.2'si kız, %48.8'i erkek ve %55.5'i ilkokul, %44.5'i ortaokul öğrencisidir. Öğrencilerin tamamında kullanılan sandalye ve masaların en az bir boyutunda uyumsuzluk tespit edildi. İlkokul öğrencilerinde masa yüksekliği uyumsuzluğu %89.8, ortaokul öğrencilerinde %73.3'tür. Sandalye yüksekliği uyumsuzluğu ilkokul öğrencilerinde %96.7 ve ortaokul öğrencilerinde %75.6'dır. Sandalye derinlik için uyumsuzluk, ilkokul öğrencilerinde %51.9 ve ortaokul öğrencilerinde %70.8'dir. İlkokul öğrencilerinde sandalye genişliği için uyumsuzluk %1.1, ortaokul öğrencilerinde ise %14.4'tür. Sandalye sırt bölgesi yüksekliğinin uyumsuzluğu ilkokul öğrencilerinde %17.8, ortaokul öğrencilerinde %6.7'dir. Öğrencilerin %68.0'i oturma mobilyalarından rahatsız olmaktadır. Rahatsızlıklardan en sık %44.1 ile sırt ağrısı, %33.1 ile boyun ağrısı ve %22.0 ile bacak ağrısı saptandı. Sandalye derinliği, sandalye sırt yüksekliği, masa ve sandalye arası mesafenin uygun olmaması bel ağrısı, sırt ağrısı, bilek ağrısı, bacak ağrısı ve halsizlik olmasında önemli olduğu saptandı.
Çalışmamızdaki öğrencilerin tamamı uygun olmayan bir masa sandalye kombinasyonunda eğitim almaktadır. Öğrencilerin çoğu oturma mobilyalarından rahatsız olmaktadır. Sınıf mobilyaları ergonomi açısından değerlendirilmeli ve öğrenciler için ayarlanabilir masa ve sandalye kullanımı sağlanmalıdır.

Abstract:
School-age children spend most of their time at school and in the classroom in a sitting position. Sitting in a correct posture and furniture that is suitable for them is important for child health. Ergonomics is a science that should be used in all areas of life. Anthropometric measurements are taken for ergonomic designs. The data to be obtained from our study will be important in terms of determining the suitability of school-age children, in terms of ergonomics and discomfort, in terms of the seat and table they sit on during the lesson. Our study aimed to evaluate the inconsistencies obtained by comparing the anthropometric measurements of primary and secondary school students aged 7 to 14 in Mersin city center with the dimensions of chairs and tables.
The study planned as cross-sectional was carried out in 4 primary schools and 4 secondary schools in four central districts of Mersin. The population of the study consists of 144051 students studying in primary and secondary schools in four central districts in the 2021-2022 academic year. The minimum sample size was calculated as 767 by taking 50% prevalence, 5% margin of error, 2 design effect and 95% confidence interval. The targeted sample size was weighted according to classes and gender. A total of 809 students were included in the study. In the analysis of data; descriptive statistics and chi-square analysis were performed. Statistical significance level was accepted as p≤0.05.
The average age of the students participating in the study is 10.3±2.1. 51.2% of the participants are girls, 48.8% are boys, 55.5% are primary school students and 44.5% are secondary school students. Incompatibility was detected in at least one dimension of the seats and tables used by all students. Table height mismatch is 89.8% in primary school students and 73.3% in secondary school students. Seat height mismatch is 96.7% for primary school students and 75.6% for secondary school students. The mismatch for seat depth was 51.9% for primary school students and 70.8% for secondary school students. Inconsistency for seat width in primary school students is 1.1%, and 14.4% in secondary school students. The inconsistency of seat backrest height is 17.8% in primary school students and 6.7% in secondary school students. 68.0% of students are uncomfortable with sitting furniture. The most common disorders were determined as back pain with 44.1%, neck pain with 33.1% and leg pain with 22.0%. It was determined that seat depth, seat backrest height, and inappropriate distance between table and seat were important in low back pain, back pain, wrist pain, leg pain and fatigue.
All of the students in our study cannot receive education in a suitable table-seat combination. Most of the students are uncomfortable with sitting furniture. Classroom furniture should be evaluated in terms of ergonomics and adjustable desks and seats should be used for students.