Bafra genotipinin Ankara şartlarinda yetiştiriciliği
Bafra sheep breeding in Ankara conditions
Yazar: İRFAN GÜNGÖR
Danışman: PROF. DR. HALİL AKÇAPINAR
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Zootekni (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine ; Zooloji = Zoology
Dizin: Ankara = Ankara ; Büyüme = Growth ; Fertilite = Fertility ; Genotip = Genotype ; Hayvancılık = Animal husbandry ; Koyunlar = Sheep ; Samsun-Bafra = Samsun-Bafra ; Uyum = Adjustment

Özet:
Bu araştırma, Ankara koşullarında ve halk elinde yetiştirilen Bafra koyun sürüsünde bazı önemli verim özelliklerinin incelenmesi ve böylece ırkın bölgeye uyumuyla ilgili bilgilerin elde edilmesi amacıyla yapılmıştır.Araştırmanın hayvan materyalini Ankara - Çubuk - Gökçedere Köyü'nde bulunan özel bir koyunculuk işletmesindeki Bafra sürüsü oluşturmuştur. İşletme Bafra koyunu yetiştiriciliğine, 2006 yılında başlamıştır. Araştırmada 2010 yılı verileri işletmeye yapılan ziyaretlerle, daha önceki yıllara ait veriler ise işletme kayıtlarından alınmıştır.Koyunlarda çiftleştirme öncesi ortalama canlı ağırlık 58,02±0,86 kg tespit edilmiş, yaş grupları arasındaki farklılıklar önemsiz (P>0.05) olmuştur. Koyunlarda genel olarak doğum oranı % 93,1; tek, ikiz ve üçüz+ doğum oranları sırasıyla % 48,3; 38,3 ve 13,4; kuzu verimi % 155,6 ve bir doğuma kuzu sayısı 1,67 bulunmuştur. Kuzularda genel olarak yaşama gücü 30. ve 90. günlerde % 86,2 ve 84,1 olmuştur. Yaşama gücüne 30. ve 90. günlerde ana yaşı ve cinsiyetin etkisi önemsiz (P>0.05), doğum yılı ve doğum tipinin etkisi çeşitli düzeylerde önemli (P<0,05; P<0,01; P<0,001) olmuştur. Kuzularda doğum, 90. gün (sütten kesim) ve 120. gün canlı ağırlık bakımından en küçük kareler ortalamaları sırasıyla 3,17±0,03; 22,85±0,44 ve 28,19±0,54 kg olmuştur. İncelenen çevre faktörlerinden ana yaşı ve doğum tipinin etkisi, doğum ve sütten kesim ağırlığına çeşitli düzeylerde önemli (P<0,05; P<0,001) olurken; cinsiyetin etkisi doğum ağırlığında önemli (P<0,001), sütten kesim ağırlığında önemsiz (P>0.05) olmuştur. Kuzularda sütten kesimde (90. gün) cidago yüksekliği ve vücut uzunluğuna ait en küçük kareler ortalamaları 55,08±1,07 ve 56,68±0,81 cm olmuştur. İncelenen çevre faktörlerinin vücut ölçülerine etkileri önemsiz (P>0.05) bulunmuştur.Sonuç olarak; Ankara koşullarında ve halk elinde yetiştirilen Bafra koyunlarında canlı ağırlık ve döl verimi ile kuzularda yaşama gücü ve büyüme özelliklerine göre ırkın bölgeye uyumunun iyi düzeyde olduğu söylenebilir.Anahtar kelimeler: Ankara şartları, Bafra Koyunu, Büyüme, Döl verimi, Uyum kabiliyeti, Yaşama gücü, Yetiştirici şartları

Abstract:
This study was carried out to investigate the production traits and evaluate the adaptation capability of Bafra sheep reared at the private farm in Ankara conditions, in Central Anatolia. The region has continental climate conditions. Bafra genotype are generally raised in Black Sea region of Turkey. The data were collected from the Bafra sheep herd raised at the private farm which was started for Bafra sheep breeding in 2006. The data of 2010 year were collected by farm visiting, while the data of 2006 to 2009 years were obtained from the farm records.The mean for pre-mating live weight of ewes was 58.02±0.86 kg, and the differences among ewe age groups weren?t statistically significant (P>0.05). Fertility results were determined to be 93.1 % for birth rate, 48.3, 38.3 and 13.4 % for single, twin and triplet birth rates, 155.6 % for lamb production and 1.67 for litter size. Survival rates of lambs at 30th and 90th (weaning age) days of age were 86.2 and 84.1 %, respectively. Age of ewe and lamb sex had no significant (P>0.05) effect on survival rates of lambs at 30th and 90th days of age, while year and birth type had significant effect on this trait at all ages (P<0.05, P<0.01, P<0.001). The least squares means for live weights of the lambs at birth, 90 and 120 days of age were 3.17±0.03, 22.85±0.44 and 28.19±0.54 kg, respectively. The effects of ewe age and birth type on the birth and weaning weights were important (P<0.05, P<0.001), although the effect of lamb sex was significant (P<0.001) on the birth weight and non significant (P>0.05) for weaning weight. The least squares means for the lambs at the weaning age were 55.08±1.07 cm for wither height and 56.68±0.81 cm for body length. The effects of all investigated factors on the body measurements were not important (P>0.05).The results indicated that the adaptation capability of Bafra sheep reared at the private farm in Ankara conditions was satisfactory level in terms of live weight and fertility of ewes as well as survival rate and growth of lambs.Anahtar kelimeler: Adaptation capability, Ankara conditions, Bafra sheep, Breeder conditions, Fertility, Growth, Survival rate