Neo-realist yaklaşımlar çerçevesinde Türk dış politikasının dönüşümü: TSK operasyonları üzerine bir inceleme
Transformation of Turkish foreign policy within the framework of neo-realist approaches: A review on TAF operations
Yazar: SEDA UÇAR
Danışman: DOÇ. DR. LEVENT YİĞİTTEPE
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Askeri harekatlar = Military operations ; Neo-klasik realist = Neo-classical realist ; Realizm = Realism ; Türk Silahlı Kuvvetleri = Turkish Military Forces ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Uluslararası politika = International policy ; Yeni gerçekçilik = Neorealism

Özet:
Realizm, Uluslararası İlişkilerin en temel sorusu olan savaşın sebebini insan doğası, güç ve çıkar kavramları ile açıklarken neorealizm ise sistem yapısı üzerinden açıklamıştır. Realist ve neorealist yaklaşımlar arasındaki en temel fark olan güç, klasik realistler için amaç iken yapısal realistler için bir araçtır. Soğuk Savaş sonrası güvenlik algısı, birey güvenliğinin ön plana çıkması, ulus devletin zayıflaması ve askeri güvenliğin öneminin azalması sonucu köklü değişimlere uğramış olsa da realist ve neorealist yaklaşımların öne sürdüğü fikirsel çerçevenin günümüzde devam ettiği görülmüştür. Klasik realizmin gerçeklikle ilgilenmesi, analiz düzeyi olarak devleti merkezi konuma alması, gücü vurgulaması ve dünya siyasetini anlamayı kolaylaştırması gibi sebeplerle gerçekçi bir teori haline gelmiştir. Ancak iki kutuplu dünya düzeninin başlaması ile Kenneth Waltz öncülüğünde sistem yapısına odaklanan yapısal realizm ortaya çıkmıştır. Bu gelişmeler çerçevesinde realizm, bilimsel bir hal almış ve uluslararası ilişkilerin baskın teorisi haline gelmiştir. Bu çalışmada Cumhuriyet döneminden başlanılarak son dönemi de kapsayacak şekilde TDP, motivasyonları ve dış politika davranışları realist ve yapısal realist çerçevesinde incelenmiştir. Çalışmada Türkiye'nin son dönemde ulusal güvenliğinin bir gereği olarak gerçekleştirdiği Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) operasyonlarıyla değişen dış politika algısı ve sonrasında bunun ulusal güvenliğe yansımaları incelenmiş olup, bir taraftan dış politikada statüko devam ettirilirken diğer taraftan değişen güvenlik sorunları karşısında savunmacı bir dış politikadan saldırgan bir dış politikaya nasıl evirildiği analiz edilmiştir.

Abstract:
While realism explains the cause of war, which is the most fundamental question of International Relations, with the concepts of human nature, power and interest, neorealism explains the system structure. The main difference between realist and neorealist approaches is power, while it is the aim for classical realists, it is a tool for structural realists. Although the perception of security after the Cold War has undergone radical changes as a result of the emergence of individual security, the weakening of the nation state and the decrease in the importance of military security, it has been observed that the mental framework put forward by realist and neo-realist approaches continues today. Classical realism has become a realistic theory for reasons such as its interest in reality, its centralization of the state as a level of analysis, its emphasis on power, and it makes it easier to understand world politics. However, with the start of the bipolar world order, structural realism that focused on system structure emerged under the leadership of Kenneth Waltz. Within the framework of these developments, realism has become scientific and has become the dominant theory of international relations. In this study, the Turkish foreign policy, motivations and foreign policy behaviors in the last period since the Atatürk period have been evaluated within the framework of structural realist. Turkey carried out for security purposes have been examined in the last period of TAF operations, while trying to maintain the status quo, it has been shown to follow an aggressive soft security issues in terms of changing policy.