Nazofarenks kanserlerinde difüzyon ağırlıklı manyetik rezonans ve FDG-pozitron emisyon tomografi görüntülemelerinin tedavi yanıt değerlendirmesindeki prediktif değeri ve prognostik önemi
The predictive and prognostic value of diffusion weighted magnetic resonance and FDG PET/CT imaging in nasopharyngeal carcinoma
Yazar: TAYLAN BÜKÜLMEZ
Danışman: PROF. DR. MİNE GENÇ
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Difüzyon manyetik rezonans görüntüleme = Diffusion magnetic resonance imaging ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Nazofarengeal neoplazmlar = Nasopharyngeal neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Prognoz = Prognosis

Özet:
AMAÇ 
Bu çalışmada nazofarenks kanseri nedeniyle kemoradyoterapi uygulanmış hastalarda tedavi öncesi çekilen [18F] FDG-PET-BT ile saptanan metabolik aktivite parametreleri ile difüzyon ağırlıklı manyetik görüntüleme (DAMRG) ile belirlenen başta sellülarite olmak üzere birçok faktöre bağlı difüzyon kısıtlılığını gösteren "apparent diffusion coefficient (ADC)" değerlerinin tedavi yanıtı ve sağkalım açısından öneminin analiz edilmesi amaçlanmıştır.
METOD
Bu çalışma Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi Kliniğinde 2008-2015 yılları arasında 43 nazofarenks hastasıyla yapılmış retrospektif bir çalışmadır. Tanı ve tedavi sonrası DAMRG ve FDG PET/BT parametreleri primer tümör ve metastatik en büyük lenf nodu için ayrı ayrı ölçüldü. ADC mean, SUV max, SUV mean, MTV ve TLG değerleri analiz edilerek bu parametrelerin prediktif ve prognostik değeri araştırıldı.

BULGULAR
Ortalama takip süresi 46 aydır. Toplam 43 hasta olup, 17 hasta neoadjuvan KT, 36 hasta eşzamanlı KT ve 14 hasta adjuvan KT almıştır. Radyoterapi yoğunluk ayarlı radyoterapi tekniği ile primer tümöre ve metastik lenf nodlarına medyan 70 Gy olacak şekilde uygulandı. Görüntülerine ulaşılabilen hasta sayısı 27'dir. Tedavi öncesi DAMRG, PET/BT ve tedavi sonrası DAMRG, PET/BT parametreleri primer tümör ve lenf nodu için ayrı ayrı analiz edildiğinde tanı anındaki primer tümöre ait ADCmean'in düşük olması yanıtı olumlu etkilerken, sağkalımı olumsuz etkilemiştir. Primer tümöre ait yüksek SUV parametrelerine sahip tümörlerde yanıt daha iyi bulunurken, hastalıksız sağkalım daha kötü bulunmuştur. Lenf noduna ait yüksek SUV parametreleri ise tedavi yanıtını ve hastalıksız sağkalımı olumlu etkilemiştir (p<0,05). Yanıt oranları incelendiğinde primer tümöre ve lenf noduna ait düşük SUV max, SUV mean ve TLG yanıt oranları hastalıksız sağkalımı olumsuz etkilemişlerdir (p<0,05). SUV max ve SUV mean T evresi ile korele bulunmuştur. Yüksek T evresi hastalıksız sağkalımı olumsuz etkilemiştir (p<0,05).

SONUÇ
Nazofarenks kanserinde ADC ve SUV parametreleri tedaviye yanıtı ve sağkalımı etkileyen önemli parametrelerdir. ADC ve SUV parametrelerinin beraber değerlendirilmesi prognoz hakkında daha fazla bilgi sağlayabilir. PET/MR'ın yakın gelecekte ülkemizde kullanımının artması ile bu parametrelerin aynı tetkikle elde edilebilmesi ve hastaların daha iyi değerlendirilebilmesi mümkün olacaktır.

Abstract:
PURPOSE
In this study, we aimed to analyse the effect of metabolic activity and diffusion limitation on treatment responses and prognoses of patients with the diagnose of nasopharyngeal cancer treated with chemoradiotherapy.

METHOD
The records of 43 patients with nasopharyngeal cancer treated with chemoradiotherapy between 2008-2015 at Akdeniz University Medical Faculty Department of Radiation Oncology were reviewed retrospectively. Positron emission tomograpy/computarized tomograpy (PET/CT) and diffusion weighted magnetic resonance (DWMR) images obtained before and 3 months after treatment were analysed. Standardized uptake values (SUVmax, SUVmean, MTV, TLG) parameters indicating metabolic activity and apparent diffusion coefficient (ADC) values reflecting diffusion limitation were established from PET/CT and DWMR, respectively. The relation between ADCmean and SUV parameters was tested and the effects of these parameters on treatment response and prognose were studied.

RESULTS
Average follow-up was 46 months. While 36 patients received concurrent chemoradiotherapy, 17 patients received neoadjuvan chemotherapy (CT). Adjuvant CT was given to 14 patients. Radiotherapy was given with intensity modulated radiotherapy technique and 70 Gy was applied in 2 Gy fractions for primary neoplasm and metastatic lymph nodes. When the parameters of DAMRG, PET/BT before and 3 months after treatment analysed separately for the primary neoplasm and metastic lymph nodes, high ADCmean of primary neoplasm at diagnosis was determined to affect treatment response negatively but disease free survival rate positively (p<0.05). On the other hand higher percentage response of ADCmean correlated with higher survival (p<0.05). ADCmean values of lymph nodes were not found to effect treatment response and survival. When we analysed the effects of SUV parameters; we observed that the responses of primary tumors with high SUV parameters responded better (p<0.05). However disease-free-survival rates of the tumors with high SUVmax values were lower (p<0.05). Interestingly, the high SUV parameters of lymph nodes affected positively both response and survival which is different from that of primary tumor (p<0.05). When the rates of responses were examined it was seen that the low values of SUVmax, SUVmean, and TLG percantage responses affect disease-free-survival negatively (p<0.05). SUVmax and SUVmean were found to be correlated with the stage of T.

CONCLUSION
ADC and SUV parameters are the important parameters which affect the response of tumor and disease-free-survival in nasopharynx cancer. Interpreting ADC and SUV parameters together may provide further information about response and prognosis. In the short run, it will be possible to obtain these two parameters' results in the same verification and evaluate the situation of patients better with the increasing using of PET/MR in Turkey.