Obsesif kompulsif bozukluğu olan bireye bakım verenlerin yaşadıkları güçlükler, başetme ve sosyal destek durumlarının belirlenmesi
The difficulties the caregivers attending to patient with obsessive compulsive disorder (OCD) confronted and determination of social support and the states of coping
Yazar: TUBA KARA
Danışman: PROF. DR. E. ÜMİT SEVİĞ
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma; OKB'li bireylere bakım verenlerin yaşadıkları güçlükleri, stresle baş etme durumlarını vealgıladıkları sosyal destekleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır.Araştırmanın örneklemini 1 Eylül 2001 ve 1 Şubat 2006 tarihleri arasında Sivas Cumhuriyet ÜniversitesiAraştırma ve Uygulama Hastanesi ve Sultan 1. zzettin Keykavus Devlet Hastanesinin psikiyatrikliniklerinde OKB tanısı ile tedavi almış bireylere bakım veren, Sivas il merkezinde oturan 57 bireyoluşturmuştur.Araştırma kapsamına alınan bireylere ev ziyareti yapılarak, yüz yüze görüşme tekniğiyle sırayla KişiselBilgi Formu, güçlükleri belirleme bilgi formu, SBTÖ, ÇBASDÖ kullanılmıştır. Verilerin istatikseldeğerlendirilmesinde; iki ortalama arasındaki farkın önemlilik testi (t testi) , Mann Whitney U Testi,Kruskall Wallis Varyans Analizi, Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonucu bakım verenbireylerin ruhsal sağlıklarının olumsuz etkilendiği, bu etkilenmenin en çok üzülme, çaresizlik, bıkkınlık,bunaltı, kaygı, iç sıkıntısı, suçluluk duygusu, öfke şeklinde olduğu ve OKB'li bireyin hastalığının kötüyegideceğinden endişe duydukları belirlenmiştir. Ayrıca bakım verenlerin aile içi iletişimlerinin ve sosyalilişkilerinin etkilendiği; bu etkilenmenin en çok aile içi tartışmalar, iletişimde azalma, ailedekisorumluluklarda artma, aile bağlarının zayıflaması ve akraba/arkadaşlarla iletişimde kısıtlanma şeklindeolduğu belirlenmiştir.Bakım verenlerin yaşadıkları güçlüklerle baş ederken etkili baş etme yöntemlerini daha fazla kullandıklarısaptanmıştır. Ancak okur-yazar olmayan/ olanların ve ev hanımlarının boyun eğici yaklaşımı, erkeklerinçaresiz yaklaşımı daha fazla kullandığı belirlenmiştir. Bakım verenlerin ÇBASD ölçeği puanlarınabakıldığında aile desteğini özel kişi desteği ve arkadaş desteğinden daha çok algıladıkları belirlenmiştir.SBTÖ ve ÇBASDÖ toplam puan korelasyonunda toplam puanının artmasıyla iyimser yaklaşımın arttığı(r=0.38, p=0.003) saptanmıştır.Sonuç olarak OKB'li bireye bakım verenlerin ruhsal sağlıkları olumsuz bir şekilde etkilenmekte; bakımverenler aile içi iletişimde ve sosyal ilişkilerde güçlük yaşamakta; yaşadıkları bu güçlüklerle baş ederkendaha çok ailelerinden destek almaktadır.Elde edilen sonuçlar doğrultusunda; OKB'li bireye bakım verenlerin hastalık semptomlarına yaklaşımkonusunda hemşireler tarafından eğitilmesi önerilmiştir.Anahtar Kelimeler : OKB, bakım verici, baş etme, sosyal destek

Abstract:
This research was performed to both define and determine the problems often encountered by the peoplewho look after the Obsessive-compulsive disorder (OCD) patients, and how they cope with the stressinvolved and how much social support they get.Tests performed on the patients? relatives who look after them and have undergone therapy after OCDdiagnosis at Cumhuriyet University Medical School and at Sultan Izzettin Keykavus Hospital PsychiatryClinics between 1 September 2001 and 1 February 2006. The test group contained 57 individuals wholived in Sivas. After having filled the personal information form and the form of determining difficulties,the group was subjected to two tests consisting of a manner scale of coping with stress and a multi-dimensional social support scale. Data were collected by home visits and face to face interviews.Statistical analysis was performed by using percentage, t test, Kruskal-Wallis Test, Mann-WhitneyVariance Analysis, and Correlation Analysis.Results obtained from the testes indicated that the subjects? psychological health worsened. Thisdeterioration was expressed as affliction, hopelessness, boredom, anxiety, distress, worry, guilt feelings,and anger. It was also determined that attendants? worry was mainly about the OCD patients?deteriorating conditions. Besides, subjects? family communication and social relationships were badlyaffected. Conversations held periodically with the other family members indicated that the situation letto the decreased communication, increased the load of responsibility on the members, restriction inrelation with friends and even reduced the family ties. On the other hand, it was observed that when theattendants faced to a difficulty they were more inclined to use some effective coping techniques muchmore than other people. However, illiterates and housewives especially tended to use succumbingapproach whereas men use hopelessness approach. When attendants? multi-dimensional social supportscale was analyzed it appeared that family support was taken much more special person or friendsupport. t was determined that optimistic approach increased with the increase of total score on totalscore corelation of Scale of Coping With Stress and MPSSS (r=0.38, p=0.003).As a result, psychological problems, impaired communication of family members and difficulties insocial relations are faced by people who look after the Obsessive-compulsive disorder (OCD) patients.Besides, while they are coping with these difficulties they are especially supported by their family.In the direction of the results gathered, it is recommended that the caregivers attending to patients withOCD should be trained by nurses on the topic of approach to the symptoms of disease.Key Words : OCD, caregiver, coping, social support