Manipülatif beden odağında ideal kadın bedeninin eleştirisine yönelik sanatsal ifadeler
Artistic expressions towards the criticism of the ideal female body with a focus on the manipulative body
Yazar: FEYZA ÖZER
Danışman: PROF. ADİLE FEYZA ÖZGÜNDOĞDU
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Seramik Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Kadın bedenine yönelik ideal beden algısının manipüle edilerek dayatılması ile bireylerin yaşadığı ya da yaşaması muhtemel sorunları sanatsal bir perspektiften ele alan çalışma, kadın bedeninin tarih boyunca idealize edilme süreçlerine ve günümüz tüketim kültürü içindeki yansımalarına odaklanmaktadır. Kadın bedeni, sadece biyolojik bir yapı değil, aynı zamanda toplumsal kimlik ve kültürel anlamlarla yüklü bir nesne olarak değerlendirilmiştir.  Tarihsel olarak doğurganlık, günah, güzellik gibi anlamlarla yüklü kadın bedeni, kapitalist sistemin etkisiyle özellikle medya ve moda endüstrileri aracılığıyla ideal beden kavramına hapsedilmiştir. Günümüzde bu ideal, sosyal medya ve reklamlarla kadınlara dayatılmakta, bireylerde bedensel memnuniyetsizlik, yeme bozuklukları ve psikolojik, sosyal baskılara yol açmaktadır. Sanat eseri raporu olarak hazırlanan çalışmanın birinci bölümünde, tarih boyunca kadın bedeni üzerine konumlanan algıların nasıl değiştiği toplumsal, kültürel ve sanatsal çerçevede incelemiş, gelişen moda, medya ve sağlık sektörünün kadın bedeni söylemleri ve bunların bireylerdeki etkileri ele alınmıştır. Kadın bedenine yönelik tarihsel ve toplumsal normların yanı sıra, çağdaş sanatçıların patriyarkal sistemin güzel ve ideal beden eleştirileri de incelenmiştir. Bu kapsamda raporun ikinci bölümünde; sanatçıların eserlerinden örnekler sunularak tüketim toplumunun dayattığı idealize edilmiş güzellik ve beden baskılarına karşı farklı sanat pratiklerinde kadın bedeninin ifade aracı olarak kullanımı irdelenmiştir. İdeal kadın bedeni algısının sanatsal bir perspektifle bireysel yansımaları üçüncü bölümde ele alınmıştır. Günümüzde sosyal medya, moda ve tüketim kültürü aracılığıyla kadınlara dayatılan ideal beden imajı, kadınlar üzerinde psikolojik ve fiziksel baskılar oluşturmaktadır. Bu bölümdeki sanatsal çalışmalar, kadın bedeni üzerinden idealize edilmiş güzellik algısının bireyler üzerindeki etkilerini seramik sanatı perspektifinden görünür kılmayı amaçlamakta, sanat aracılığıyla farkındalık yaratmayı hedeflemektedir.

Abstract:
The study, which examines the potential or actual challenges individuals face due to the imposition and manipulation of the ideal body perception directed at women, approaches the topic from an artistic perspective. It focuses on the processes through which the female body has been idealized throughout history and its reflections in today's consumer culture. The female body is not merely considered a biological structure but also as an object laden with social identity and cultural meanings. Historically associated with concepts such as fertility, sin, and beauty, the female body has been confined to the notion of an ideal body, particularly through the influence of the capitalist system and its media and fashion industries. Today, this ideal is imposed on women through social media and advertising, leading to body dissatisfaction, eating disorders, and psychological and social pressures. In the first section of this artistic report, the evolving perceptions of the female body throughout history are examined within social, cultural, and artistic frameworks. It analyzes the discourses around the female body in the fields of fashion, media, and healthcare and their effects on individuals. Alongside the historical and societal norms regarding the female body, contemporary artists' critiques of patriarchal ideals of beauty and the ideal body are also reviewed. In the second section of the report, examples from various artists' works are presented, exploring how the female body is employed as a medium of expression in different artistic practices to oppose the pressures of an idealized beauty and body imposed by consumer society. The third section delves into the individual reflections of the ideal female body perception from an artistic perspective. It highlights the psychological and physical pressures exerted on women today through the ideal body image promoted by social media, fashion, and consumer culture. The artistic works in this section aim to reveal, from the perspective of ceramic art, the impact of the idealized beauty perception on individuals, seeking to raise awareness through art.