Sakinleştirme girişimlerinin bebeğin öz düzenleme davranışlarına (uyku, ağlama, beslenme) etkisi
Effect of the soothing tecniques on infants' self regulation behaviours (sleeping, crying, feeding)
Yazar: RENGİNAR ÖZTÜRK DÖNMEZ
Danışman: PROF. DR. AYLA BAYIK TEMEL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Halk sağlığı hemşireliği = Community healt nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı, annelere sakinleştirme girişimleri (sarmalama, kucakta yan tutma, beyaz gürültü dinletme, sallama) öğretiminin, bebeklerin 3.-23. haftalarda uyku, ağlama ve beslenmeye ilişkin öz düzenleme davranışlarına etkisini belirlemektir.
Gereç ve Yöntem: Sakinleştirme girişimlerinin uygulandığı öntest son test,  kontrol gruplu düzeninde olan bu  deneysel araştırma, İzmir ili Çamdibi bölgesinde Temmuz 2012- Ocak 2014 tarihleri arasında beş aile sağlığı merkezinde yürütüldü. Araştırmanın yürütüldüğü tarihlerde gebeliğinin 32. haftasını aşan kadınlar araştırmanın evrenini oluşturdu (N=560). Araştırma 21 uygulama ve 21 kontrol grubu anne ve bebeği ile tamamlandı. Araştırma veriler; dört ev ziyareti (gebeliğin 32.haftası, doğumdan sonra 1., 3. ve 23.hafta) ve üç telefon görüşmesinde (7., 11. ve 15. hafta), Anne ve Bebek Tanıtım Formu, Bebek Uyku Günlüğü Formu, Telefon Görüşme Formu ve Bebek Bakımına Yönelik Anne Bilgi Formu ile toplandı. Sakinleştirme girişimleri, uygulama grubu annelere 3. haftada ev ziyaretinde videofilm gösterimi ile öğretildi. Araştırmanın yürütülmesi için; Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Bilimsel Etik Kurulu ve İl Sağlık Müdürlüğü'nden yazılı, katılımcılardan bilgilendirilmiş onam alındı. Verilerin analizinde, sayı yüzde dağılımı, homojenlik testleri, Wilcoxon, Mann Whitney U, Friedman, ki kare ve Independent t testi ile korelasyon analizi ve doğrusal regresyon analizi kullanıldı.
Bulgular: Uygulama ve kontrol grubundaki bebeklerin %52,4'ünün kız olduğu,  uygulama grubundaki bebeklerin ortalama 38,85±1,27 gebelik haftasında, kontrol grubu bebeklerin ise 39,42±1,35 gebelik haftasında doğdukları belirlendi. Uygulama ve kontrol grubu bebeklerin doğumda, birinci, üçüncü ve altıncı aydaki kilo ve boy ortalamalarının bebeklerin yaşına uygun olduğu ve iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılığın olmadığı belirlendi. Uygulama ve kontrol grubu bebeklerin girişim öncesinde (3. hafta), gündüz ve gece olmak üzere, toplam uyuma süresi, ağlama süresi, beslenme sıklığı, gece uyanma sıklığı arasında anlamlı farklılığın olmadığı belirlendi. Sakinleştirme girişimlerinin uygulanmasından sonraki 7., 11. ve 23. izlem haftalarında uygulama grubu bebeklerin kontrol grubu bebeklere göre  gece uyanma sıklığının  sırası ile 1,68; 2,9 ve 0,91 kez daha az olduğu;  toplam uyuma süresinin 40,1 dk, 83,8 dk, 39,09 dk daha fazla olduğu;  toplam ağlama süresinin 51,07 dk, 45,05 dk ve 15,96 dk daha az olduğu;  beslenme sıklığının sırası ile 3,3; 4,2 ve 2,5 kez az olduğu saptandı. Regresyon analizine göre 7., 11. ve 23. izlem haftalarında uyuma süresini (%36,6, %10,9, %3,4); gece uyanma sıklığını (%1,5, %1,3, %0,4); ağlama süresini (%52,3, %23,4, %14,7 ve  beslenme sıklığını (%3.2, %1.7, %1.6) en fazla yordayan ve istatistiksel olarak da anlamlı olan  değişkenin sakinleştirme girişimleri olduğu belirlendi. Regresyon analizine göre sakinleştirme girişimlerinin etkisinin en fazla 7. ve 11. haftalarda olduğu belirlendi.
Sonuç ve Öneriler: Sakinleştirme girişimlerinin bebeklerin öz düzenleme davranışlarını oluşturmada olumlu etkisinin olduğu, anne ve bebeğe ait değişkenlerin bebeklerin öz düzenleme davranışları üzerinde etkisinin sınırlı olduğu belirlendi. Öz düzenleme davranışlarının her birinin, bir diğer öz düzenleme davranışını değiştiren etkiye sahip olduğu saptandı. Öz düzenleme davranışları üzerinde olumlu etkinin artması için sakinleştirme girişimlerine bebek doğduktan sonra 3. haftadan başlanarak, 16. haftaya kadar uygulanması yararlı olacaktır

Abstract:
Aim: This study investigated the effect of taught The Soothing Tecniques to infants' mother regarding self regulation behaviors  (sleeping, crying, feeding) between 3rd-23rd weeks of infants 
Methods:  This emprical study with pre test-post test and a control group that was conducted  between July 2012- January 2014 in five  centers of family physician in İzmir Çamdibi district. During study,  the study population were consist of pregnant women are gestational age over 32 weeks (N=560). The study completed  intervetion (21 mothers -infants dyads) and control (21 mothers -infants dyads) groups. Data collected via the mother and infant form,  Infant Sleep Diarly, telephone inteview form and quastionnare form regarding infant care  in four home visits and three telephone inteviews. The soothing tecniques were tought to mothers by researcher  via videofilm  in 3 rd week in their homes. The permission was obtained written from Ethical committee of Ege University  Nursing School, city health administrative, and  permission form participantans. Data analysis number percent homojenity analyses, Wilcoxon, Mann Whitney U, Friedman, chi quare, Mc Nemar, Independent t, correlation and  linear  regression analyses.
Results: It was determined that 52.4% infants were girl. It was found that the intervention group infants birth 38.85±1.27, and control group birth 39.42±1.35 gestastional week. In pre-invention stage (3rd week)  sleep duration, cry duration, feeding frequency and night waking  frequency had not any statistical differences among both groups. Post intervention stage, (in 7th, 11th and 23rd weeks), intervention group infants  had higher sleep duration (respectively 40.1 min, 83.8 min, 39.09 min)  had lower night waking frequency (respectively 1.68, 2.9, 0.91), lower crying  frequency (respectively 51.07 min, 45.05 min, 15.96 min) and feeding frequency (respectively 3.3, 4.2, 2.5) than control group infants. Post-invention stage total sleep duration, cry duration, feeding frequency and night waking frequency had statistically differences among both groups. In 7th 11th and 23rd weeks, according to linear regression modeling, the soothing tecniques predicted as statisticaly significant night waking frequency respectively varience of 1.5%, 1.3% and  0.4%. They predicted as statisticaly significant sleep duration respectively varience of  36.6%, 10.9% and 3.4%. They predicted as statisticaly significant crying duration respectively varience of 52.3%, 23.4% and 14.7%. They predicted as statisticaly significant feeding frequency respectively varience of 3.2%, 1.7% and 1.6%. 
Conclusion : It was determined that soothing tecniques had positive, but  mothers and infants characteristics had limited effect of composing  infants' self regularation behaviours. Each of them had changed effect on another self regulation behaviours. It was suggested  that they may start 3rd and go on during 16th week for increasing possitive effect on self regularation  th and behaviours. According to regression analsis; the soothing tecniques had the most effective in  7 th and 2 rd weeks on self regulation behaviours.