Glioblastoma multiforme'de karbon monoksitin temozolomid ile karşılaştırmalı terapötik etkisinin araştırılması-hücre kültür çalışması
Therapeutic effect of carbon monoxide on Glioblastoma multiforme compared with temozolomid-cell culture study
Yazar: GİZEM BAŞYAZICI EKİNCİ
Danışman: PROF. DR. TEVFİK ERHAN COŞAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Beyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı / Şehir ve Bölge Planlama Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Nöroşirürji = Neurosurgery

Özet:
Karbon monoksit (CO) inhaler toksik bir gaz olarak suçlansa da son yıllarda hücre içi mediatör olarak "hem" metobolizmasından apoptoza, birçok yolakta rol oynadığı bilinmektedir. Vücuttaki etkilerini endojen bir enzim olan hem oksijenaz (HO) aracılığıyla sağladığı; anti-inflamatuvar, anti-hipertansif, anti-oksidan ve anti-tümoral etkileri gösterilmiştir. Bu çalışmalar ışığında araştırmacılar CO'in istenilen bölgelerde, kontrollü bir şekilde salınması amacıyla CORM (Carbon Monoxide Releasing Molecules)'ları yani CO salan molekülleri oluşturmuş ve eksojen olarak da yukarıdaki faydalı etkileri elde etmek istemişlerdir. CORM'lar, literatürde meme, prostat, kolon, serviks, pankreas ve cilt kanseri gibi birçok kanserde araştırılmış ve bu kanserlerin tedavisine pozitif katkı yaptıkları gösterilmiştir. Çeşitli kanser türleri üzerine yapılan birçok çalışma olmasına rağmen santral sinir sistemi (SSS) tümörleri üzerine literatürde çalışma bulunamamıştır. Çalışmamızda en mortal kanserlerden biri olan Glioblastoma Multiforme (GBM) hücreleri üzerinde CORM aracılığı ile salınan CO'in etkilerinin incelenmesi amaçlandı. ESOGÜ Nöroşirurji ve Tıbbi Biyoloji bölümlerince CORM'un GBM hücreleri üzerine olan etkileri araştırıldı. Projenin sonucunda proliferasyon için en önemli saat olarak kabul edilen 24. saatte CORM-2 50 µM'ın proliferasyonu temozolomide (TMZ) kıyasla daha fazla azalttığı, fakat ne CORM-2 ne de CORM-3'ün farklı dozlarının canlılık üzerinde TMZ kadar etkili olamadığı gösterilmiştir. Bu bulgular ışığında özellikle CORM-2 50 µM'ın ileriki in vivo çalışmalarda başarılı bir alternatif ilaç olabileceği gösterilmiştir.

Abstract:
Although carbon monoxide (CO) has been accused of being an inhaler toxic gas, recently it was acknowledged as an intracellular mediator in different pathways like "heme" metabolism or apoptosis. CO has been shown as an anti-inflammatory, anti-hypertensive, anti-oksidant and anti-tumoral mediator via endogenously produced by heme oxygenase (HO) enzyme in the body. In the light of this information, carbon monoxide releasing molecules (CORMs) were produced for controlled release of CO and making use of beneficial effects of CO exogenously. CORMs were especially used in cancer researches like breast, prostate, colon, cervix, pancreas and skin cancers in the literature and positive effects of CO has been shown in the treatment of these cancers. Although there are a lot of studies conducted on different cancers; there are no studies on central nervous system (CNS) tumors, yet. In this dissertation study, we aimed to study effects of CO released via CORMs on glioblastoma multiforme (GBM) cells which is one of the deadliest tumors. Effects of CORMs on GBM cells were investigated in medical biology laboratory by ESOGÜ Neurosurgery and Medical Biology Departments. In conclusion, CORM-2 50 µM decreased cell proliferation more than temozolomide (TMZ) at 24th hour which is accepted as the most important hour for the proliferation. However, different doses of neither CORM-2 nor CORM-3 had influence on the viability as TMZ. As a result, CORM-2 50 µM might be a successful alternative drug for GBM in future in vivo studies.