Tekstil atıksularının elektrodiyaliz arıtma yöntemi ile tuzsuzlaştırılması ve geri kullanılması
Desalination and reuse of textile wastewater by electrodi̇alysi̇s treatment
Yazar: ECEM TUĞÇE SÜREN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN SELÇUK
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Çevre Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Tekstil endüstrisi, doğal veya sentetik elyafları hammadde ürünü olarak kullanan, bu hammaddeleri farklı prosesler ve uygulamaların sonucunda çeşitli kumaş ve tekstil ürünlerinin oluşmasını sağlayan bir endüstri sektörüdür. Tekstil endüstrisinin üretim aşamalarında, yıkama, boyama, ağartma ve baskı gibi birçok proses aşamaları mevcuttur. Uygulanan bu proseslerde fazla miktarlarda su kullanılmaktadır. Prosesler boyunca kullanılan sulara boya, deterjan ve ağır metal gibi çok çeşitli kimyasalların karışması nedeniyle çevresel açıdan sorunlar ortaya çıkmaktadır. Ayrıca tekstil endüstrisinde boyama proseslerinde sülfat solüsyonunun yüksek maliyetli olması sebebiyle klorür elektrolit olarak kullanılmaktadır.
Tekstil endüstrisinden kaynaklı atıksularında bulunan klorür iyonlarının ozon oksidaysonu uygulanması ile aktif klor veya klor içerikli toksik madde oluşturması nedeniyle ozonlama prosesi yaygın olarak kullanılmamaktadır. Yeryüzündeki su kaynaklarının ciddi ölçülerde azalması ve artan nüfus sayısına paralel olarak su ihtiyacının da artması nedeniyle proseslerde oluşan atıksuların geri kazanılması sonucunda, bu suların yeniden kullanılması ihtiyacı ortaya çıkmıştır.
Tuzluluk oranı yüksek olan tekstil atıksularının arıtılmasında kullanılan en etkili ve yaygın metot, "membran teknolojileri"dir. Tekstil prosesleri sonucu oluşan yüksek tuzluluk ve renk içerikli atıksuların, proseslerde tekrar kullanılması amacından hareketle, elektrodiyaliz (ED) arıtma yöntemleri kullanılmaya başlanmıştır. Bu çalışma kapsamında dekolorant, ozonlama gibi gerekli ön arıtma işlemlerinden sonra, konvansiyonel elektrodiyaliz proseslerinde tekstil atıksuların geri kazanılması araştırılmıştır. Kullanılan ED prosesi ile, tekstil atıksularında renk ve tuzluluk parametrelerinin giderilmesi ve yeniden kullanılabilmesi kapsamında geri dönüşüm süreçlerinin incelenmesinin yanı sıra, sulardaki asit ve baz oranlarının geri kazanım boyutu da irdelenmiştir.

Abstract:
"Membrane Technology" is the most impressive and common method for purifying wastewaters in the textile industry that have high percentage of salt inside. When the textile processes are completed, wastewaters occur and these waters have high amount of salinity and colourful contents. With the motivation of re-using of wastewaters in the processes, electrodialysis (ED) purifying methods are started to apply. This motivation is the main argument of the recent study. This study focuses on reclamation of textile industry's wastewaters in the conventional electrodialysis processes when the preliminary treatment process like decolourant or ozonize can end. With the ED process, colour and salinity parameters in the textile industry's wastewaters make disappear and reclamation periods can examine during the study. In addition to this factor, the study observes acid and base ratios of large-scale reclamation dimensions of wastewaters.