İstinat duvarlarının tasarımı için Türkiye ve Irak yönetmeliklerinin karşılaştırmalı incelenmesi
Investigation comparatively of Turkey and Iraq regulations for the design of retaining walls
Yazar: ABDULSATTAR M. IBRAHIM AL-QARABASH
Danışman: PROF. DR. ŞENOL GÜRSOY
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
İstinat duvarları, eğimli arazilerde iki farklı seviyedeki zemini desteklemek, karayolları ve demiryolları eğimlerinin düzenlenmesinde, erozyon ve taşkın korunma yapılarında, binaların güvenliğinin sağlanmasında, köprü kenar ayaklarında ve malzeme depolamak gibi çeşitli amaçlarla kullanılmaktadırlar. Ayrıca istinat duvarları kullanım yeri ve amacına göre farklılık göstermektedir. Diğer taraftan bu tür mühendislik yapılarının tasarımı dolgu malzemelerinin özelliklerine, yeraltı suyunun varlığına, yeraltı suyu seviyesine, temel zeminin özelliklerine, ek yükün varlığı ve büyüklüğüne ve söz konusu duvarın geometrik özelliklerine bağlı olmaktadır. Diğer bir ifadeyle istinat duvarlarının tasarım için söz konusu duvara etkiyen yanal basınçlarının doğru olarak belirlenmesi gerekmektedir

Bu tez çalışmasının temel amacı betonarme istinat duvarlarının tasarımlarının Türkiye ve Irak yönetmeliklerine göre karşılaştırmalı olarak incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, önce istinat duvarlarının tasarlarına ilişkin dikkate alınan yönetmeliklerin tasarım esasları verilmiş ve daha sonra örnek olarak seçilen istinat duvarlarının tasarımları dikkate alınan her iki yönetmeliğe göre karşılaştırılmıştır.

Türkiye Bina Deprem Yönetmeliğine göre elde edilen sonuçlar Irak yönetmeliğine göre elde edilen sonuçlardan daha büyük olmaktadır. Ayrıca bu çalışmada dikkate alınan her iki yönetmeliğe göre elde sonuçlar zemin ve yükleme koşularına göre değişkenlik göstermektedir. Diğer taraftan statik durumda her iki yönetmeliğe göre elde edilen sonuçlar birbiriyle çakışmaktadır. Elde edilen bu bulgular Türkiye Bina Deprem Yönetmeliğine göre tasarlanan istinat duvarlarının daha emniyetli olacağını ortaya koymaktadır.

Abstract:
Retaining walls are used for various purposes such as supporting the soil at two different levels on sloping lands, regulating the gradients of highways and railways, erosion and flood protection structures, ensuring the safety of buildings, bridge abutments and material storage. In addition, retaining walls differ according to their place of use and purpose. On the other hand, the design of such engineering structures depends on the properties of the filling materials, the presence of groundwater, the groundwater level, the characteristics of the foundation soil, the presence and size of the surcharge, and the geometric properties of the wall in question. In other words, for the design of retaining walls, the lateral pressures acting on the wall in question must be determined correctly.

The main purpose of this thesis study is to examine the designs of reinforced concrete retaining walls comparatively according to Turkey and Iraqi regulations. In accordance with this purpose, firstly, the design principles of both regulations considered regarding the designs of retaining walls were given, and then the designs of the retaining walls selected as examples were compared according to both regulations considered.

The results obtained according to the Turkish Building Earthquake Code are greater than the results obtained according to the Iraqi code. In addition, the results obtained according to both regulations considered in this study vary according to the ground and loading conditions. On the other hand, the results obtained according to both regulations in the static situation overlap with each other. These findings reveal that retaining walls designed according to the Turkish Building Earthquake Code will be safer.