Dezenfektan amaçlı kullanılan NaDCC ve kalsiyum hipoklorit içerikli efervesan tabletlerin üretim prosesinin geliştirilmesi
Development of production process of effervescent NaDCC and calcium hypochloride tablets used as disinfectants
Yazar: SELİM GERİŞLİOĞLU
Danışman: PROF. DR. BEKİR SALİH
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Dezenfeksiyon çalışmaları ve araştırmaları uzun yıllardır sürdürülmektedir ve bu alanda gerçekleştirilen yenilikler sağlık alanında çok etkili olmuştur. Bu çalışmalar kapsamında farklı amaçlarda ve alanlarda kullanılan birçok dezenfektan madde geliştirilmiştir. Bunlar arasında sıklıkla kullanılan dezenfektan çeşitleri ise klor veya oksijen gibi yükseltgeyici ajan içeren maddelerdir. Özellikle klor gazı veya buna alternatif olabilen, sulu çözeltileri serbest klor içeren hipokloritler, geçmişten günümüze içme suyu, atık suyu, yüzme havuzu ve kaplıca suyu ve çoğu endüstriyel su sistemlerinin dezenfeksiyonunda sıklıkla kullanılmaktadır. Ca(OCl)2?e göre daha kararlı bir yapıya sahip olan ve sulu çözeltilerinde kontrollü aktif klor salınımı sağlayan sodyum dikloroizosiyanürat (NaDCC) tabletleri, ülkemizde de birçok alanda dezenfeksiyon amaçlı kullanılmaktadır. Fakat ülkemizde üretilmeyen NaDCC tabletlerinin, sıklıkla kullanılmasına rağmen bugüne kadar üretim prosesi ile ilgili herhangi bir çalışma yapılmamış ve patent alma girişiminde bulunulmamıştır. Bu nedenle bu çalışmada, NaDCC içerikli efervesan tabletlerinin üretim prosesinin geliştirilmesi amaçlanmıştır. NaDCC üretimi sırasında sentezlenen siyanürik asidin sodyum tuzu oluşturulduktan sonraNaDCC?ye çevrilmesi için kullanılan klor gazının fazlası Ca(OH)2 ile etkileştirerek,yine dezenfektan olarak kullanılabilen Ca(OCl)2; NaOH ile etkileştirilerek de çamaşır suyu olarak da bildiğimiz ve yine dezenfektan olarak kullanılabilen NaOCl üretilmesi amaçlanmıştır. Aynı zamanda bunların kullanım kolaylığını arttırmak amacıyla efervesan tablet şeklinde hazırlanması planlanmıştır. Böylece bu çalışma sonucunda, dezenfektan amaçlı kullanılan NaDCC ve Ca(OCl)2 içerikli efervesan tabletlerinin üretilmesini sağlayan düşük maliyetli bir proses geliştirilmiştir.Anahtar Kelimeler: Ca(OCl)2, NaDCC, efervesan tablet, dezenfektan, DPD

Abstract:
Disinfection studies and researches have been proceeding for years and new developments in this research area had been very effective for health and medicinal science. In the light of these studies, many different disinfectant compounds had been developed for various purposes. The most frequently used disinfectants are chemical compounds that contain oxidizing agents like chlorine or oxygen. Especially chlorine gas or hypochlorites that contain free active chlorine in their solutions, which can be an alternative to chlorine gas, are commonly used for disinfection of drinking and waste waters, at swimming pools and thermal springsand in most industrial water systems. Like the rest of the world, sodium dichloroisocyanurate (NaDCC) tablets which can provide restrained free active chlorine release in water and has more stable structure than Ca(OCl)2, are also used for disinfection in various areas in our country. Although NaDCC tablets are frequently used, there haven?t been any studies done or attempted to get a patent for development of production of these disinfectant tablets. For this reason the purpose of this study is to develop a production process of effervescent tablets that contains NaDCC. In the course of production of NaDCC, chlorine gas is used to convert sodium salt of the synthesized cyanuric acid to NaDCC. So the excess of the chlorine gas is used to react with both, Ca(OH)2 to produce Ca(OCl)2 which is also used as a disinfectant agent, and NaOH to produce NaOCl which is also known as bleach and again used as a disinfectant. Another purpose of this study is to prepare the products as effervescent tablets to increase the handling and usefulness of products. The final aim of this study is developing a low cost process which provides production of NaDCC and Ca(OCl)2 effervescent tablets.Keywords: Ca(OCl)2, NaDCC, effervescent tablet, disinfectant, DPD