Açık kalp cerrahisi geçiren hastalarda göz maskesi kullanımının ağrı ve uyku kalitesi üzerine etkisi: Tek kör randomize kontrollü çalışma
Effect of eye mask use on pain and sleep quality  in patients undergoing open heart surgery: A single blind randomized controlled study
Yazar: ŞEYMA SÜRMELİ
Danışman: PROF. DR. NURGÜL BÖLÜKBAŞ
Ordu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma açık kalp cerrahisi geçiren hastalarda göz maskesi kullanımının ağrı ve uyku kalitesi üzerine etkisi değerlendirmek amacıyla planlandı.
Gereç ve Yöntem: Araştırma Giresun Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyovasküler Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesi'nde yürütüldü. Araştırmanın örneklemini açık kalp ameliyatı olan, araştırma kriterlerine uyan ve araştırmayı kabul eden toplam 60 hasta oluşturdu. Deney grubu hastalarına her gün aynı saatte göz maskesi uygulaması sonrası ameliyat sonrası iki gece boyunca Richard-Campbell Uyku Ölçeği (RCUÖ) kullanılarak uyku ve Vizüel Analog Skala kullanılarak ağrı değerlendirmesi yapıldı. Kontrol grubuna klinikte uygulanan rutin postoperatif bakım uygulandı. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans analizi uygulandı. Araştırmanın sürekli değişkenleri pearson korelasyon analiziyle; kategorik değişkenler ki-kare testi ile incelendi. Elde edilen bulgular %95 güven aralığında, %0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirildi.
Bulgular: Deney ve kontrol grubu hastalarda ağrı puan ortalamaları arasında postoperatif 1. gece anlamlı fark bulunmazken 2. gece deney grubu hastalarda ağrı puan ortalaması daha düşük ve gruplar arası fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). Postoperatif 1. gece iki grubun uyku puan ortalamalarının karşılaştırılmasında uyku derinliği ve uyku kalitesi alt boyutlarında anlamlı fark bulunurken (p<0.05), postoperatif 2. gece RCUÖ tüm alt boyutlarında anlamlı fark bulundu (p<0.05). Ağrı ve uykunun ilişkisini belirlemek için yapılan korelasyon analizi sonucuna göre postoperatif 1. gece ağrı ve uyku kalitesi alt boyutu arasında negatif yönlü anlamlı ilişki saptandı. 
Sonuç: Göz maskesi uygulaması gibi non-farmakolojik tedavi yöntemlerinin hastaların ağrı ve uyku kalitesinin iyileştirilmesinde farmakolojik yöntemlerle birlikte kullanılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Açık kalp cerrahisi, uyku, ağrı, yoğun bakım, göz maskesi, hemşirelik bakımı

Abstract:
Aim: This study was planned to evaluate the effect of eye mask use on pain and sleep quality in patients undergoing open heart surgery.
Material and Method: The research was conducted in Giresun University Training and Research Hospital Cardiovascular Surgery Intensive Care Unit. The sample of the study consisted of a total of 60 patients who had open heart surgery, met the research criteria and accepted the research. After applying an eye mask to the experimental group patients at the same time every day, sleep was evaluated using the Richard-Campbell Sleep Scale (RCUS) and pain was evaluated using the Visual Analogue Scale for two postoperative nights. The control group received routine postoperative care applied in the clinic. Descriptive statistics, independent samples t test, and one-way analysis of variance were applied to analyze the data. Continuous variables of the research were analyzed by Pearson correlation analysis; Categorical variables were examined with the chi-square test. The findings were evaluated at a 95% confidence interval and a 0.05% significance level.
Results: While there was no significant difference between the pain score averages of the experimental and control group patients on the 1st postoperative night, the pain score average was lower in the experimental group patients on the 2nd night and the difference between the groups was statistically significant (p<0.05). When comparing the sleep score averages of the two groups on the 1st postoperative night, there was a significant difference in the sleep depth and sleep quality sub-dimensions (p<0.05), while a significant difference was found in all RCUS sub-dimensions on the 2nd postoperative night (p<0.05). According to the results of the correlation analysis performed to determine the relationship between pain and sleep, a significant negative relationship was detected between the first postoperative night pain and sleep quality subscale.
Conclusions: It is recommended that non-pharmacological treatment methods, such as eye mask application, be used together with pharmacological methods to improve patients' pain and sleep quality.
Keywords: Open heart surgery, sleep, pain, critical care, eye mask, nursing care