Üniversite sınavına hazırlanan 18 yaş üstü öğrencilerin sınav kaygısının algılanan anne baba tutumu ve beslenme alışkanlıklarıyla ilişkisinin incelenmesi
The examination of the relationship among test anxiety, perceived parental attitudes and eating habits of 18-year-old students preparing for the university entrance exam
Yazar: EMİNE GÜL ZAMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZLEM MESTÇİOĞLU GÖKMOĞOL
İstanbul Okan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada, 18 yaş üzeri olup üniversite sınavına hazırlanan lise son sınıf öğrencileri ve lise mezunu katılımcılarda sınav kaygısı, algılanan ebeveyn tutumları ve beslenme alışkanlıkları arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmaya 385 kişi katılmıştır. Katılımcılara "Kişisel Bilgi Formu", "Sınav Kaygısı Envanteri", "Anne-Baba Tutum Ölçeği" ve "Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutumlar Ölçeği" uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, kadınlarda, düşük gelir düzeyindeki katılımcılarda, akademik başarısı düşük olanlarda, bekleme öğrencilerinde sınav kaygısı puanlarının anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu görülmüştür. Ayrıca, kadınlarda, gelir düzeyi yüksek olanlarda, ebeveynleri birlikte olanlarda, akademik başarısı yüksek olanlarda ebeveynden algılanan demokratik tutum puanları anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Ayrıca, erkek katılımcılarda, düşük gelir düzeyi bildirenlerde, ebeveynleri ayrı olanlarda, akademik başarısı düşük olanlarda ve lise mezunu olup sınava hazırlanan katılımcılarda ebeveynden algılanan otoriter tutumlar puanlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Aynı şekilde, erkeklerde ve akademik başarısı düşük olan katılımcılarda ebeveynden algılanan koruyucu tutum puanlarının anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Beslenme alışkanlıklarına ilişkin bulgular incelendiğinde, akademik başarısı yüksek olanlarda sağlıklı beslenme puanları; akademik başarısı düşük olanlarda sağlıksız beslenme alt boyut puanları anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Korelasyon ve regresyon bulgularına göre, sınav kaygısı puanları algılanan koruyucu ve otoriter ebeveyn tutumları ile sağlıksız beslenme alt boyutuyla pozitif yönlü ilişkili; sağlıklı beslenme ve algılanan demokratik ebeveyn tutumu ile negatif yönlü ilişkili bulunmuştur. Sağlıklı beslenme alt boyutu algılanan demokratik ebeveyn tutumu ile pozitif; algılanan otoriter ve koruyucu ebeveyn tutumlarıyla negatif yönlü ve anlamlı ilişkili bulunmuştur. Sağlıksız beslenme alt boyutu ile algılanan koruyucu ve otoriter ebeveyn tutumu ile pozitif; algılanan demokratik ebeveyn tutumu ile negatif yönlü ve anlamlı ilişkili bulunmuştur. Hiyerarşik regresyon analizi bulgularına göre, sınav kaygısı toplam puanı anneden algılanan koruyucu tutum ve babadan algılanan otoriter tutum tarafından pozitif yönlü ve anlamlı düzeyde %19 oranında yordanmaktadır.  Ayrıca, sınav kaygısı kuruntu alt puanı anneden algılanan koruyucu tutum tarafından pozitif ve sağlıklı beslenme alışkanlıklar tarafından negatif yönlü anlamlı düzeyde %14 oranında yordanmaktadır.  Diğer alt boyut olan sınav kaygısı duyuşsallık alt puanı ise anneden algılanan koruyucu tutum tarafından pozitif yönlü anlamlı düzeyde %17 oranında yordanmaktadır. Araştırma bulguları, üniversiteye giriş sınavlarına hazırlanma sürecinde adaylara destek sağlanabilecek uygulamalar ve gelecekte yapılacak diğer çalışmalara katkı sunması beklenmektedir.

Abstract:
In this study, the relationship between test anxiety, perceived parental attitudes and eating habits in high school seniors and high school graduates who are over the age of 18 and preparing for the university exam were examined. 385 people participated in the research. "Personal Information Form", "Test Anxiety Inventory", "Parental Attitude Scale" and "Attitudes Towards Healthy Eating Scale" were applied to the participants. According to the findings of the study, it was observed that test anxiety scores were significantly higher in women, low-income participants, those with lower academic achievement, and highschool graduates preparing for the university entrance exam. In addition, the scores of perceived parental democratic attitudes were found to be significantly higher in women, those with high income, those with parents living together, and those with higher academic achievement. In addition, it was observed that the scores of perceived authoritarian attitudes were higher in male participants, those who reported lower income, those whose parents were separated, those with lower academic achievement, and those who were high school graduates preparing for the exam. Likewise, it was found that the perceived protective attitude scores from parents were significantly higher in males and participants with low academic achievement. When the findings related to eating habits are examined, healthy nutrition scores of those with high academic success; Unhealthy eating sub-dimension scores were found to be significantly higher in those with low academic achievement. According to the correlation and regression findings, test anxiety scores were positively related to perceived protective and authoritarian parental attitudes and unhealthy nutrition sub-dimension; It was found to be negatively related to healthy eating and perceived democratic parental attitude. The healthy eating sub-dimension is positive with the perceived democratic parental attitude; It was found to be negatively and significantly correlated to perceived authoritarian and protective parental attitudes. Positive with protective and authoritarian parental attitude perceived by the sub-scales of unhealthy eating. Unhealthy eating was also found as negatively and significantly correlated to the perceived democratic parental attitude. According to hierarchical regression analysis findings, test anxiety total score is positively and significantly predicted by 19%, by the protective attitude perceived from the mother and the authoritarian attitude perceived by the father. In addition, test anxiety worry subscale was predicted positively by the protective attitude perceived from the mother and negatively predicted by healthy eating habits by 14%. The other sub-scales, test anxiety emotionality sub-scale, is positively predicted by the protective attitude perceived from the mother with the prediction rate of 17%. It is expected that the research findings will contribute to the applications that can be supported by the candidates during the preparation process for the university entrance exams and to other studies to be conducted in the future.