Bariatrik cerrahi planlanan hastalarda akupunktur uygulamasının ameliyat öncesi anksiyete üzerine etkisi
Effect of acupuncture application on pre surgery anxiety for patients who are planned for bariatric surgical operation
Yazar: ÖZGE GÜRSÖZLÜ
Danışman: DOÇ. DR. MÜNİRE BABAYİĞİT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç:Ameliyat öncesi kaygı, cerrahi prosedürleri bekleyen hastalarda sıklıkla ortaya çıkan hoş olmayan  psikolojik bir sıkıntı halidir. Bariatrik cerrahi adaylarında preoperatif dönemde artan  beden kitle indeksi(BKİ) ve oroferangeal yumuşak dokunun yanı sıra; hızlı oksijen desatürasyonu, maske ventilasyonu ve entübasyonda zorluklar, sedatiflerin solunumu baskılayıcı etkilerine karşı artmış duyarlılık nedeniyle hava yolu yönetimi zor olacağından farmakolojik ajanların dikkatle uygulanması önemlidir. Preoperatif dönemde anksiyolitiklere ve sedatif ajanlara alternatif olarak non-farmakolojik yöntemler araştırılmakta olup; akupunkturun ameliyat öncesi kaygıyı azalttığı daha önceki çalışmalarda gösterilmiş olmakla birlikte bu konuda bariatrik cerrahi hastalarını kapsayan çalışmalar eksiktir.Çalışmamızda bariatrik cerrahi planlanan hastalarda, ameliyat öncesi akupunktur uygulanmasının preoperatif anksiyeteyi  azaltmadaki etkisini araştırmayıve  ikincil olarak perioperatif hemodinamik parametreler ile postoperatif bulantı kusma, ek analjezik antiemetik ihtiyaci ve VAS ağrı skorları üzerine etkisini değerlendirmeyi amaçladık .
Gereç ve Yöntem:Bu prospektif randomize kontrollü çalışmaya etik kurul onayı ve hasta onamları alındıktan sonra Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi ameliyathanesinde bariatrik cerrahi planlanan ASA I-III, 18 yaş ve üzeri toplam 60 hasta dahil edildi.Hastalar kapalı zarf yöntemi ile iki gruba randomize edildi. Her iki grubun preoperatif bekleme odasına gelişlerinde vital değerleri ve durumluk kaygı ölçeği (STAI-1)  ile Amsterdam preoperatif anksiyete ve bilgi skoru ölçeği  (APAIS) kullanılarak anksiyete düzeyleri kaydedildi. Akupunktur uygulaması yapılan grup ve kontrol grubuna randomize edilen hastaların preoperatif bekleme odasına gelişlerinin 20.dakikalarında tekrar vital parametreleri ve anksiyete düzeyleri ölçüldü. Ameliyat odasına alınan hastaların intraoperatif  kalp atım hızı (KH) ve ortalama kan basınçları(OKB) kaydedildi.Postoperatif 0, 2, 4, 6, 12 ve 24. saatlerde  OKB, KH, VAS ağrı skoru; 0, 2, 6 ve 24. saatlerde bulantı-kusma varlığı, rutin tedavi protokolüne ek analjezik ihtiyacı, ek antiemetik ihtiyacı not edildi.  
Bulgular:Birinci ölçüm APAIS ve STAI-1 skorları gruplar arasında anlamlı farklar yaratmazken, ikinci ölçüm APAIS ve STAI-1 skorlarının akupunktur grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha düşük seviyelerde olduğu saptandı (sırasıyla, p=0.004 ve p<0.001). Akupunktur grubunda preoperatif 20. dakika KH ve OKB değerlerinin 0. dakikaya göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde azalmış olduğu saptandı (p=0.002, p<0.001). İntraoperatif ve postoperatif dönemde KH ve OKB değerlerinin gruplar arasında anlamlı farklar yaratmadığı, postop 0. saat hariç bütün zaman dilimlerinde(2, 4, 6, 12, 24.saat) akupunktur grubu VAS değerlerinin anlamlı şekilde daha düşük düzeylerde olduğu saptandı (sırasıyla, p=0.026, p=0.008, p=0.018, p=0.004 ve p=0.030).Analjezik ihtiyacı oranları akupunktur grubunda daha düşük düzeylerde bulundu, ancak aradaki farklılık sadece 2. saatte istatistiksel olarak anlamlı bulundu(p=0.032).Postoperatif bulantı-kusma ve antiemetik ihtiyacı açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p>0.05). 
Sonuç: Bariatrik cerrahi geçirecek hastalara ameliyattan hemen önce uygulanan akupunktur; preoperatif anksiyete düzeylerini düşürmede kullanılabilecek   uygulaması kolay, maaliyeti düşük, hastalar tarafından iyi tolere edilen, güvenli ve etkili bir yöntemdir. Postoperatif VAS ağrı skoru ve ek analjezik ihtiyacını azaltabilir. Akupunktur uygulamasının intraoperatif ve postoperatif dönemde hemodinamiye bir etkisi görülmemekle birlikte, postoperatif bulantı-kusma ile ek antiemetik ihtiyacına etkisi net değildir. Bu konuda geniş çaplı araştırmaların yapılmasına ihtiyaç vardır.

Anahtar kelimeler: Obezite, Cerrahi, Akupunktur, Anksiyete

Abstract:
Purpose:  Pre-surgical anxiety is a common non-pleasant psychological problem observed on patients who are waiting for surgical procedures. In addition to increasing body mass index (BMI) and oropharyngeal soft tissue in the preoperative period for bariatric surgery candidates, as a result of rapid oxygen desaturation, difficulties in mask ventilation and intubation, difficulties in airway management because of the increased sensitivity caused by the effects of sedatives which suppress respiratory, it is important to apply pharmacological agents carefully. 
 As an alternative to anxiolytics and sedative agents in preoperative period, non-pharmacological methods are researched. Although former studies showed that acupuncture reduces pre-operation anxiety, the studies for bariatric surgeries  are limited. This study aims to show the effect of acupuncture on the reduction of preoperative anxiety for the patients who are planned for bariatric surgery. Additionally, the effect on perioperative hemodynamics parameters, postoperative nausea vomiting, additional analgesic and antiemetic need and VAS pain scores are also studied.
Materials and Methods: After ethics committee approval and patient consent were obtained, 60 ASA I-III patients who are aged 18 years and over and scheduled for bariatric surgery in Ankara Atatürk Sanatorium Training and Research Hospital, were included in this prospective randomized study. Patients were randomized into two groups using the sealed envelope method. Vital values and anxiety levels of both groups were recorded with State Anxiety Scale (STAI-I) and Amsterdam Preoperative Anxiety and Information Scale (APAIS) scale upon arrival to the preoperative waiting room. The vital parameters and anxiety levels of the two patient groups, acupuncture applied and randomized control group, were measured again 20 minutes after patients' arrival in the preoperative waiting room. Intraoperative heart rate (HR) and mean blood pressure (MBP) of the patients taken to the operating room were recorded.MBP, HR and VAS pain scores at postoperative first, second,  4th, 6th, 12th hours recorded. Additionally, presence of nausea and vomiting, need for additional analgesics, need for additional antiemetics and VAS pain score were noted at postoperative first, second, 6th and 24th hours.
Results: Although there is not significant differences on the first measurement APAIS and STAI-1 scores of the two groups, the second measurement shows that APAIS and STAI-1 scores of the acupuncture group were found to be statistically significantly lower than the scores of the control group (p=0.004 and p<0.001, respectively). In the acupuncture group, preoperative 20 minute HR and MBP values were found to decrease statistically significantly compared to the 0th minute (p=0.002, p<0.001). It was determined that in the intraoperative and postoperative periods there is not significant differences on the minute HR and MBP values of the two groups. However;  VAS scores of the acupuncture group were significantly lower in all time periods except postoperative 0th hour (2, 4, 6, 12, 24 hours) (respectively, p=0.026, p=0.008, p=0.018, p=0.004 and p=0.030). Analgesic requirement rates of the acupuncture group were found to be lower, but the difference was statistically significant only at the 2nd hour (p = 0.032).Postoperative nausea-vomiting and need for antiemetic of the two groups were not concluded with statistically significant results.
Conclusion: Acupuncture which applied to patients just before the bariatric surgery is a safe, effective, easy to apply, low cost and well tolerated method that can be used to reduce preoperative anxiety level. It may reduce the postoperative VAS pain score and the need for additional analgesics. Although acupuncture does not have an effect on hemodynamics in the intraoperative and postoperative periods, its effect on postoperative nausea-vomiting and the need for additional antiemetics is not clear yet. More comprehensive research is needed on these uncertain effects.

Key words: Obesity, Bariatric Surgery, Acupuncture, Anxiety