Postmenopozal osteoporozlu kadınlarda serum ve dişeti oluğu sıvısı sklerostin ve tümör nekrozis faktör-α düzeyi ile periodontal hastalık arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between periodontal disease and serum and gingival crevicular fluid sclerostin and tumor necrosis factor-α levels in women with postmenopausal osteoporosis
Yazar: MÜJDE ÇİLKUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM ZİHNİ KORKMAZ
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Periodontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Bu çalışmada azalmış KMY'ye sahip postmenopozal kadınlarda serum ve DOS'taki inflamatuar (TNF-α) ve kemik yıkımını gösteren biyomarker (sklerostin) düzeyleri ile klinik periodontal parametrelerini karşılaştırarak postmenopozal osteoporoz ile periodontitis arasındaki ilişkinin ortaya konulması amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: Çalışmamıza toplam 80 postmenopozal kadın dahil edildi. Hastalar radyolojik ve klinik muayene sonuçlarına göre 4 gruba ayrıldı; kontrol (Grup K), periodontitis (Grup P), osteoporoz (Grup O) ve osteoporoz-periodontitis (Grup OP). Klinik olarak hastaların Pİ, Gİ, Kİ, SCD ve KAS gibi parametrelerin ölçümleri yapıldı. Serum ve DOS örneklerinde ELISA yöntemiyle TNF-α ile sklerostin düzeylerine bakıldı. Ayrıca DXA yöntemiyle L1-L4, femur total ve femur boyun KMY değerleri belirlendi. 
İstatistisel analizler için Shapiro Wilk testi, Mann Whitney U testi, Anova testi, Kruskal Wallis testi, Post Hoc Bonferroni testi, Pearson Ki-Kare testi, Fisher's Exact testi, Pearson ve Spearman korelasyonu kullanılmıştır. 
Bulgular: Grup OP ve Grup P'nin serum sklerostin düzeyi ile Grup OP, Grup P ve Grup O'nun DOS sklerostin düzeyi Grup K'den yüksektir (p<0.05). Serum sklerostin düzeyi ile serum TNF-α (p=0,013, r=0,278) ve DOS TNF-α (p=0,001, r=0,356) düzeyi arasında pozitif yönlü ilişki bulunmuştur (p<0.05). DOS TNF-α (p=0,002, r=0,334) ile DOS sklerostin düzeyi arasında pozitif yönlü ilişki bulunmuştur (p<0.05).  
Sonuç: Osteoporoz hastalarında sklerostinin serum ve DOS'ta artan düzeyinin periodonsiyum üzerinde yıkıcı etki oluşturarak periodontal hastalığın şiddetini arttırabileceği; ayrıca postmenopozal osteoporoz ve periodontitis ilişkisindeki ortak mekanizmanın aydınlatılmasında bir biyobelirteç olarak kullanılabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Periodontitis, Postmenopozal osteoporoz, Sklerostin, Tümör nekroz faktör

Abstract:
Aim: In this study, it has aimed to reveal the relationship between postmenopausal osteoporosis and periodontitis by comparing inflammatory (TNF-α) and bone destruction biomarker (sclerostin) levels in serum and GCF and clinical periodontal parameters in postmenopausal women with decreased BMD.
Materials and Methods: A total of 80 postmenopausal female have included in our study. Patients have divided into 4 groups according to radiological and clinical examination results as control (Group K), periodontitis (Group P), osteoporosis (Group O) and osteoporosis-periodontitis (Group OP). Clinically, PI, GI, BI, PPD and CAL have measured. TNF-α and sclerostin levels have measured by ELISA method in serum and DOS samples. In addition, L1-L4, femoral total and femoral neck BMD values have determined by DXA method.
For statistical analyses, Shapiro Wilk test, Mann Whitney U test, Anova test, Kruskal Wallis test, Post Hoc Bonferroni test, Pearson Chi-Square test, Fisher's Exact test, Pearson and Spearman correlation have used. 
Results: Serum sclerostin level of Group OP and Group P and GCF sclerostin level of Group OP, Group P and Group O have higher than Group K (p<0.05). A positive correlation has found between serum sclerostin level and serum TNF-α (p=0.013, r=0.278) with GCF TNF-α (p=0.001, r=0.356) levels (p<0.05). A positive correlation has found between GCF TNF-α (p=0.002, r=0.334) and GCF sclerostin level (p<0.05).
Conclusion: The increased level of sclerostin in serum and DOS in osteoporosis patients may increase the severity of periodontal disease by creating a destructive effect on the periodontium; It is also thought that it can be used as a biomarker to elucidate the common mechanism in the relationship between postmenopausal osteoporosis and periodontitis.

Keywords: Periodontitis, Postmenopausal osteoporosis, Sclerostin, Tumor necrosis factor