Diyaliz tedavisi alan kronik böbrek yetmezliği hastalarında beslenme durumu ile pika yeme davranışı ve depresyon görülme durumu arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between nutritional status and pica eating behavior and depression in patients with chronic renal failure receiving dialysis treatment
Yazar: BEYZA ŞEKER
Danışman: PROF. DR. FATMA GÜLHAN SAMUR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışma diyaliz tedavisi alan hastaların beslenme durumunun saptanması, beslenme durumlarının pika yeme bozukluğu ve depresyon görülme durumu ile ilişkisinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya 19-70 yaş arası, en az 6 aydır hemodiyaliz veya periton diyalizi tedavisi alan 68 kişi katılmıştır. Katılımcılara 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı, Nütrisyonel Risk Taraması (NRS-2002), Yeme Tutum Testi (YTT-26), Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), demografik ve genel sağlık durumuna yönelik sorular içeren bir anket formu uygulanmıştır. Ayrıca katılımcıların vücut ağırlığı, boy uzunluğu, bel ve kalça çevresi ölçülmüş ve dosya kayıtlarından biyokimyasal bulguları alınmıştır. Çalışmanın sonucuna göre katılımcılarda önerilen enerji ve protein alımlarını karşılayanların oranı %11,8'dir. Yeme tutum ve davranış bozukluğu görülme oranı %41,2, pika yeme bozukluğu görülme oranı %11,8 olarak bulunmuştur. En çok tüketilen madde buzdur (%87,5). Pika yeme bozukluğu olan kişiler, olmayan kişilere göre daha uzun süredir diyaliz tedavisi almaktadır (p<0,05). Katılımcıların %26,5'inde minimum, %30,9'unda hafif, %29,4'ünde orta şiddetli ve %13,2'sinde şiddetli depresyon görülmektedir. NRS-2002 puanlarına göre katılımcıların %17,6'sı beslenme durumu açısından risk altındadır. Pika yeme bozukluğu veya depresyon ile NRS-2002 puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0,05). YTT-26 puanıyla BDÖ puanı arasında anlamlı pozitif yönde bir ilişki bulunmuştur (p=0,001). Bu çalışmanın sonuçları diyaliz tedavisi alan hastaların beslenme durumlarının takip edilmesi gerektiğini, hastaların pika yeme bozukluğu ve depresyon açısından risk altında olduğunu göstermektedir. Beslenme durumu ile pika yeme bozukluğu ve depresyon arasındaki ilişkinin anlaşılması için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.

Abstract:
This study was conducted to determine the nutritional disorders of patients receiving dialysis treatment, and to evaluate the relationship between their nutritional status and pica eating disorder and depression. A total of 68 people aged between 19 and 70 who received dialysis treatment for at least 6 months participated in the study. A questionnaire including 24-hour dietary recall, Nutritional Risk Screening (NRS-2002), Eating Attitudes Test (EAT-26), Beck Depression Inventory (BDI), demographic and general health status questions were applied to the participants. In addition, participants' body weight, height, waist and hip circumference were measured and biochemical findings were taken from the patient file. According to the results of the study, the rate of participants meeting the recommended energy and protein intakes was 11.8%. The rate of eating attitude and behavior disorders was 41.2%, and the rate of pica eating disorder was 11.8%. The most consumed substance was ice (87.5%). People with pica eating disorder have been on dialysis treatment for longer than people without pica eating disorder (p=0.003). 26.5% of the participants had minimal depression, 30.9% had mild depression, 29,4% had moderate depression, and 13.2% had severe depression. According to NRS-2002 scores, 17.6% of the participants were at risk in terms of nutritional status. No significant correlation was found between pica eating disorder or depression and NRS-2002 scores (p>0.05). A positive correlation was found between the EAT-26 score and the BDI score (p=0,001). The results of this study show that the nutritional status of patients receiving dialysis treatment should be monitored and that patients are at risk for pica eating disorder and depression.. More studies are needed to understand the relationship between nutritional status and pica eating disorder and depression.