Ebeveynlerin duygu sosyalleştirme davranışları ile çocukların psikolojik iyi oluş ilişkisinde öz şefkatin düzenleyici rolü
Moderating role of self-compassion in the relationship between parents' emotion socialisation behaviours and children's psychological well-being
Yazar: BAHAR ÖZKAN YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. ERHAN ALABAY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Sosyal duygusal gelişim = Social emotional development ; Çocuk gelişimi = Child development

Özet:
Bu çalışmanın amacı ebeveynlerin duygu sosyalleştirme davranışları ile çocukların psikolojik iyi oluş ilişkisinde öz şefkatin düzenleyici rolünün incelenmesidir. Çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Çalışma grubu İstanbul'da yaşayan 60-72 aylık çocuğu olan 200 anne ve 40 babadan oluşmaktadır. Veriler Demografik Bilgi Formu, Çocukların Olumsuz Duyguları ile Baş Etme Ölçeği, 5-6 Yaş Çocuklar için Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve Öz Duyarlılık Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Ebeveynlerin demografik özelliklerine göre ölçek boyutlarının farklılaşmalarının incelenmesinde Bağımsız Gruplar T-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi ve Post-Hoc analizlerinden faydalanılmıştır. Araştırmanın sürekli değişkenleri arasındaki ilişkiyi tespit etmek amacıyla Pearson Korelasyon ve Lineer Regresyon analizleri yapılırken düzenleyici etkiyi belirlemek için Hiyerarşik Regresyon analizleri yapılmıştır.Duygu sosyalleştirme davranışları ile ebeveynlerin cinsiyeti ve aylık gelir düzeyi arasında anlamlı farklılaşma bulunmuştur. 60-72 ay aralığındaki çocukların psikolojik iyi oluşu ile çocuğun cinsiyeti, aylık gelir düzeyi, ebeveynlerin öğrenim düzeyi ve anne çalışma durumu arasında anlamlı farklılaşma bulunmuştur. Ebeveynlerin öz şefkat düzeyleri ile duygu sosyalleştirme davranışları arasında da anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Bulgular duygu sosyalleştirme davranışları ile çocukların psikolojik iyi oluş düzeylerinin ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, öz şefkatin söz konusu ilişki üzerinde düzenleyici bir etki yaratmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Duygu Sosyalleştirme, Ebeveyn, Öz Şefkat, Psikolojik İyi Oluş

Abstract:
The aim of this study is to examine the regulatory role of self-compassion in the relationship between parents' emotion socialisation behaviours and children's psychological well-being. In the study, the relational survey method, which is one of the quantitative research methods, was employed. The study group comprised 200 mothers and 40 fathers with children aged between 60 and 72 months, residing in Istanbul. The data were gathered through the utilisation of the Demographic Information Form, the Coping with Children's Negative Emotions Scale, Psychological Well-Being Scale for 5-6 Year Old Children and the Self-Sensitivity Scale. The Independent Groups T-Test, One-Way Analysis of Variance and Post-Hoc analyses were employed to investigate the discrepancies in scale levels in accordance with the demographic characteristics of the parents. Pearson correlation and linear regression analyses were conducted to ascertain the relationship between the continuous variables under investigation, while hierarchical regression analyses were performed to determine the regulatory effect. A notable discrepancy was observed between the parents' emotion socialisation behaviours and their gender and income levels. Furthermore, noteworthy discrepancies were identified in the psychological well-being of children aged 60-72 months, contingent on the child's gender, monthly income level, parents' education level, and mother's employment status. Additionally, a notable correlation was identified between parents' level of self-compassion and their emotion socialisation behaviours. As a result, it was found that emotion socialisation behaviours and children's psychological well-being levels were related; self-compassion had no moderating effect on this relationship.

Key Words: Emotion Socialisation, Parenting, Self-Compassion, Psychological Well-Being