Marmara Denizi Ceramiales (rhodophyta= kırımızı algler) türleri
Species of Ceramiales (rhodophyta= red algae) from the Sea of Marmara
Yazar: MURAT ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. ERGÜN TAŞKIN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Hidrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Makroalgler = Macroalgae ; Marmara Denizi = Marmara Sea

Özet:
Makroalgler denizel biyoçeşitliliğin önemli canlıları arasında yer almaktadır. Bu çalışmada Marmara Denizi'nin Ceramiales ordosu türleri araştırılmıştır. Örneklemeler Mayıs 2015, Kasım 2015, Mart 2016, Haziran 2016, Kasım 2016 ve Şubat 2017 tarihlerinde Marmara Denizi'nde 25 istasyonda (İntepe, Çanakkale, Eceabat, Gelibolu, Şarköy, Tekirdağ, Marmara Ereğlisi, Silivri, Büyükçekmece, Küçükçekmece, Haliç, Üsküdar, Adalar, Hereke, Kocaeli, Yalova, Armutlu, Gemlik, Mudanya, Susurluk-Boğaz, Bandırma, Erdek, Paşalimanı-Marmara Adası, Karabiga, Lapseki) gerçekleştirilmiştir. Örnekleme işlemleri 0-5 m derinliğinde yapılmıştır. Ayrıca Marmara Denizi'nde Büyük Ada ve Tavşan Adası (Neandros Adası) çevresinde aletli dalış (SCUBA) yapılmıştır. Örneklemeler sonucunda en fazla takson sayısına Mayıs 2015 tarihinde (55 takson), en az takson sayısına ise Şubat 2017 tarihinde (22 takson) rastlanılmıştır. Her istasyonda yüzey suyundan anlık olarak pH, sıcaklık, çözünmüş oksijen, turbidite, iletkenlik ve tuzluluk değerleri ölçülmüştür. Ayrıca polietilen şişelerle su örnekleri alınarak laboratuvarda fosfat ve amonyum azotu miktarları belirlenmiştir. Ölçümler sonucunda Marmara Denizi'nin yüzey sularının en yüksek pH değeri 8,91 (Silivri), en düşük 7,91 (Haliç); sıcaklığı en yüksek 27,5 °C (Kocaeli), en düşük 5,9 °C (Gelibolu); çözünmüş oksijen değerleri en yüksek 12,12 mg/L (Silivri), en düşük 3,71 mg/L (Şarköy); turbidite değeri en  yüksek 53,1 mg/L (Kocaeli); iletkenlik değeri en yüksek 4,71 µS (İntepe), en düşük 2,12 µS (Gemlik);  tuzluluk değeri en yüksek ‰ 29,4 (İntepe),  en düşük ‰ 13,1 (K.Çekmece); fosfat değeri en yüksek 0,333 mg/L (Paşalimanı-Marmara Adası),  en düşük 0,001 mg/L (Armutlu);  amonyum değeri en yüksek 2,019 mg/L (Silivri), en düşük  0,002 mg/L (Mudanya) olarak ölçülmüştür. Yapılan incelemeler sonucunda Marmara Denizi'ndeki 25 istasyondan Ceramiales ordosuna ait tür ve tür altı seviyesinde toplam 80 takson tespit edilmiştir. İnceleme işlemi tamamlanan örnekler polietilen kaplarda %4-5'lik formaldehit ile fikse edilerek ve herbaryumları yapılarak saklanmıştır. Tespit edilen türlerden Antithamnion hubbsii E.Y.Dawson, Polysiphonia kampsaxii Børgesen ve Polysiphonia morrowii Harvey türleri yabancı makroalg kategorisinde yer almaktadır. Antithamnion hubbsii E.Y.Dawson türü Türkiye ve Doğu Akdeniz için yeni kayıt olarak belirlemiştir. Tayin edilen türlerden bazılarının filogenetik analizleri yapılmıştır. İstatistiksel analiz yöntemleri kullanılarak suyun fiziko-kimyasal özellikleri ile türlerin dağılımı arasındaki ilişkiler belirlenmiştir.

Abstract:
Macroalgae are among the important components of marine biodiversity. In this study, species of the order Ceramiales from the Sea of Marmara were investigated. The samplings were taken in May 2015, November 2015, June 2016, November 2016 and February 2017 at 25 stations in the Sea of Marmara (İntepe, Çanakkale, Eceabat, Gelibolu, Şarköy, Tekirdağ, Marmara Ereğlisi, Silivri, Büyükçekmece, Küçükçekmece, Haliç, Üsküdar, Adalar, Hereke, Kocaeli, Yalova, Armutlu, Gemlik, Mudanya, Susurluk-Boğaz, Bandırma, Erdek, Paşalimanı-Marmara Adası, Karabiga and Lapseki). Sampling processes have been carried out at between 0-5m depth. In addition, scuba diving has been carried out around Büyük Ada and Tavşan Ada (Neandros) in the sea of Marmara. As a result of sampling, the highest number of taxa was found in May 2015 (55 taxa) and the lowest in February 2017 (22 taxa). In each station, pH, temperature, dissolved oxygen, turbidite, conductivity and salinity were measured from surface water in the field. In addition, water samples were put in polyethylene bottles and transferred to the laboratory for determining phosphate and ammonium nitrogen amounts. As a result of the measurements, the surface waters of the Sea of Marmara, the maximum pH value was 8,91 (Silivri), the minimum value was 7.91 (Haliç); the maximum temperature value was 27.5 oC (Kocaeli), the minumum temperature value was 5,9  oC (Gelibolu); the maximum dissolved oxygen value 12.12 mg/L (Silivri), the minimum dissolved oxygen value was 3.71 mg/L (Şarköy); the maximum turbidite value was 53.1 mg/L (Kocaeli); the maximum conductivity value was 4.71 µS (Intepe), the minimum conductivity value was 2.12 µS (Gemlik); the maximum salinity value was 29.4‰ (Intepe), the minimum salinity value was 13.1‰ (K.Çekmece); the maximum phosphate value was 0.333 mg/L (Paşalimanı-Marmara Adası), the minimum phosphate value was 0.001 mg/L (Armutlu); the maximum ammonium nitrogen value was 2.019 mg/L (Silivri), the minimum amonium nitrogen value was 0.002 mg/L (Mudanya). As a result of the investigations, a total of 80 taxa (at species and subspecies levels) belonging to the order  Ceramiales were determined in at 25 stations in the Sea of Marmara. The algae specimens were stored in polyethylene bottles by fixing with 4-5% formaldehyde and herbariums. Among the species, Antithamnion hubbsii E.Y.Dawson, Polysiphonia kampsaxii Børgesen and Polysiphonia morrowii Harvey are alien species. Antithamnion hubbsii E.Y.Dawson is a new record for the marine flora of Turkeyand the Eastern Mediterranean. Phylogenetic analysis of some species identified were carried out. The relationships between the physico-chemical features of waters and the species distributions were assessed by using some statistical analyses.