Biyoloji öğretim programı ve ders kitaplarındaki STEM yaklaşımlarının incelenmesi
Examination of STEM approach in biology curriculum and textbooks
Yazar: BAHAR KARABOLAT
Danışman: PROF. DR. TAHİR ATICI
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Biyoloji dersi = Biology lesson ; Biyoloji eğitimi = Biology education ; Biyoloji öğretimi = Biology teaching ; Ders kitapları = Textbooks ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; STEM eğitim yöntemi = STEM training method ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Günümüzde eğitim alanında yapılan yeniliklerin ülkelerin ekonomik kalkınmasına katkı sağladığı düşünülmektedir. Öğrencilerde olması istenilen 21. yy. becerileri son zamanlarda popüler olan STEM yaklaşımıyla kazandırılabilir. Bu becerilerin eğitim yoluyla kazandırılması STEM yaklaşımının öğretim programlarına dâhil edilmesi ile mümkündür. STEM yaklaşımı İngilizce Science (fen), Technology (teknoloji), Engineering (mühendislik) ve Mathematics (matematik) alanlarından oluşmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Ortaöğretim Biyoloji Dersi (9, 10, 11 ve 12. sınıflar) öğretim programında (OBDÖP) yer alan kazanımlarda ve MEB tarafından 2019 yılında yayımlanan 9, 10, 11 ve 12. sınıf Biyoloji ders kitapları incelenerek kitaplarda yer alan etkinliklerde STEM yaklaşımının varlığını tespit etmektir. Bu amaç doğrultusunda çalışma nitel araştırma yöntemlerinden doküman inceleme yöntemi kullanılarak araştırmanın verilerini içerik analizi ile incelenmiştir. Çalışmada STEM yaklaşımının dört alanından her biri ayrı ayrı veya ikili, üçlü ve tamamının bulunma durumlarına göre yorumlanmıştır. Araştırma sonunda 9. sınıf kazanımlarında fen-teknoloji, fen-mühendislik-matematik alanları ve 10. sınıf kazanımlarında fen-teknoloji ve fen-matematik alanlarına rastlanılmıştır. 11. sınıf kazanımlarında fen-teknoloji ve fen-matematik alanları bulunmaktadır. 12. sınıf kazanımlarında STEM alanlarından fen-teknoloji, fen-matematik ikili alanları ile fen-teknoloji-mühendislik, fen-mühendislik-matematik üçlü alanları ve S-T-E-M dörtlü alanları örnekleri yer almaktadır. Biyoloji öğretim programı kazanımlarında ortak olarak en çok ikili fen-teknoloji alanları 9, 10, 11 ve 12. sınıflarda sırasıyla %12.5, %11.76, %8.57 ve %9.5 oranlarıyla yer almaktadır. STEM yaklaşımı öğretim programlarına entegrasyonunda, politika yapıcıların ve MEB ilgili sorumluların daha yapıcı kararlar alması, STEM yaklaşımında eğitim fakültelerinden de görüş alınması gerekli görülmektedir. STEM farkındalık faaliyetleri geliştirilmesi, eğitim fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adaylarını ve MEB öğretmenlerinin çeşitli eğitimlerle gerekli yeterliliklerin sağlanması gerekmektedir.

Abstract:
Today, innovations in the field of education are thought to contribute to the economic development of countries. 21st century skills desired to be acquired by students can be acquired with the STEM approach, which is popular recently. The acquisition of these skills through education is possible by including the STEM approach in the curriculum. The STEM approach consists of Science, Technology, Engineering and Mathematics as an English. The aim of this study is to determine the presence of STEM approach in the achievements in the secondary education biology lesson (9th, 10th, 11th and 12th grades) curriculum and activities in the books by examining 9th, 10th, 11th and 12th grade Biology textbooks published by MEB in 2019. For this purpose, the study has been analyzed with the content analysis of the research data using the document review method, which is one of the qualitative research methods. In the study, each of the four areas of the STEM approach has been interpreted individually or in terms of availability of binary, triple and all. At the end of the research, science-technology, science-engineering-mathematics fields in the 9th grade achievements, science-technology, and science-mathematics in the 10th grade achievements were encountered. In the 11th grade achievements, there are science-technology and science-mathematics fields. In the 12th grade achievements, there are examples of science-technology, science-mathematics dual fields, and science-technology-engineering, science-engineering-mathematics triple fields and S-T-E-M quadruple fields. In the biology curriculum acquisitions, the most common binary science-technology areas are in the 9th, 10th, 11th and 12th grades with 12.5%, 11.76%, 8.57% and 9.5%, respectively. In the integration of STEM approach to curriculum, it is considered necessary for policy makers and MEB related managers to take more constructive decisions, and to receive opinions from the faculties of education in the STEM approach. STEM awareness activities should be developed, and the necessary qualifications should be provided through various trainings for prospective teachers and MEB teachers studying in education faculties.