Tedarik zincirinde yenilik yayılımının tedarik zinciri performansına etkisi: Kablo sektöründe bir uygulama
The impact of innovation diffusion on supply chain performance: An application on cable sector
Yazar: HALUK GÖKŞEN
Danışman: PROF. NURETTİN PARILTI
Turgut Özal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Günümüz yoğun rekabet şartlarında tedarik zincirini oluşturan unsurlar arasındaki işbirliği tedarik zincirinin performansı açısından çok önemlidir. Müşteri beklentilerinin karşılanması ve rekabet üstünlüğünün sağlanması için tedarikçi, üretici ve müşteri arasındaki paylaşım kültürünün gelişmiş olması zorunluluğunun yanı sıra, müşterilerin değişen ihtiyaçlarına cevap verilebilmesi için süreklilik arz eden bir şekilde yeni ürün ve/veya süreç ortaya çıkmasını içeren yenilik kavramının önemi de giderek artmaktadır.
Küreselleşen pazarda tedarik zinciri performansının artırılması, rekabet üstünlüğünün sağlanması ve sürdürülebilmesi için tedarik zinciri boyunca yeniliğin paylaşılarak uygulanması önemini artırmaktadır. 
Bu çalışmanın amacı, yenilik yayılımının tedarik zinciri performansına etkisinin araştırılmasıdır. Çalışma kablo sektöründe yapılmış olup, bu kapsamda yenilik yayılımı seviyesinin belirlenmesi için firmalara anket uygulaması gerçekleştirilmiştir. Tedarik zinciri performansının ölçülmesi amacıyla uluslararası alanda kabul görmüş olan SCOR Modelinin 11. versiyonundan yararlanılmış olup, SCOR Modeli ile belirlenen performans kriterleri arasındaki ilişkilerin ve belirlenen kriterlerin önem düzeylerinin saptanması amacıyla sırasıyla Bulanık DEMATEL ve Analitik Ağ Süreci yöntemleri kullanılmıştır. Önem düzeyleri ve SCOR Modeli performans ölçütleri yardımıyla belirlenen performans değeri ile anket uygulaması neticesinde belirlenen yenilik yayılımı değeri istatistiksel olarak ilişkilendirilip analiz edilmiştir.
Uygulama Türkiye'de kablo sektöründe faaliyet göstermekte olan 37 işletme üzerinde gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçlarına göre Mükemmel Sipariş Karşılama Oranı kablo sektöründe en önemli performans ölçütüdür. Ayrıca yapılan analiz neticesinde yenilik yayılımı ile tedarik zinciri performansı arasında pozitif güçlü bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Bunlara ek olarak tedarik zinciri performansı ile tedarik zinciri entegrasyonu ve tedarik zinciri ilişkisi arasında da pozitif güçlü bir ilişki olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Cooperation between factors which provide supply chain are really important in terms of its performance on todays' tough competition. To meet customers' needs and gain an advantage of competition, the culture of sharing among customer, supplier and producer must be advanced. In addition to this, the innovation concept which includes new products and/or processes for responds to customer's changeable needs has been increasing in importance gradually.
For rising supply chain performance in global market and also providing and keeping competitive advantages, the importance of innovation application by sharing has been growing in importance throughout the supply chain.
The aim of this study is to search the impact of diffusion of innovation on supply chain performance. It was performed in cable sector to determine level of innovation diffusion whereby survey is applicable. 11th version of SCOR Model which widely acknowledged was used to determine supply chain performance. Fuzzy DEMATEL was used to determine relationship between performance criteria which have been adopted from SCOR Model and also Analytical Network Process has been used to determine importance level of criterias. Level of performance which was determined by level of criteria importance using SCOR Model and level of innovation diffusion which was determined by survey have been associated and statistically analyzed.
The application ha been performed on 37 firms which belong to cable sector in Turkey. According to the results of this analyze; perfect order fulfillment is the most important performance criteria in cable sector. In addition; it is stated that there is positive strong relationship between diffusion of innovation and supply chain performance. Moreover; there has been strong relationship in a positive way between the supply chain performance and supply chain integration and supply chain relationship.