DİB 4-6 yaş öğretim programının değerlendirilmesi ve program çıktılarının analizi
Evaluation of DIB (Presidency of Religious Affairs) 4-6 age education program and analysis of the program outputs
Yazar: BETÜL AŞKIN
Danışman: PROF. DR. HAMİT ER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Din eğitimi = Religious education ; Diyanet İşleri Başkanlığı = Presidency of Religious Affairs ; Eğitim programları = Education programs ; Kur`an kursları = Koran schools ; Materyal değerlendirme = Material evaluation ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Ürün değerlendirme = Product evaluation

Özet:
Diyanet İşleri Başkanlığı'nın hizmet alanlarına 4-6 yaş grubunun eklenmesiyle birlikte, yıllar içerisinde bu alandaki faaliyetler hızla artmıştır. 2013-2014 eğitim-öğretim yılında uygulanmaya başlayan DİB 4-6 yaş öğretim programı, toplumun ihtiyaç ve beklentileri dikkate alınarak, gelişimin en kritik evrelerinden biri kabul edilen okul öncesi döneme yönelik din eğitimi faaliyeti sunmak üzere hizmete girmiştir. Bu çalışmada, geliştirilen ölçek ile DİB 4-6 yaş öğretim programının öğretici görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi, programda kullanılan materyallerin içerik analizinin yapılması ve elde edilen bulguların birbiriyle ilişkilendirilerek derinlemesine bir değerlendirme yapılması amaçlanmıştır.
Bu araştırmada, bir ölçek geliştirilmiş olup İstanbul İl Müftülüğü'ne bağlı 4-6 yaş öğreticisi olarak görev yapmakta olan 480 öğreticiye bu ölçek uygulanmıştır. Katılımcılardan elde edilen veriler, ölçekte yer alan değişkenlere göre değerlendirilmiştir. Çalışmanın nitel bölümünde Kur'an Kursları Öğretici Kitabı başta olmak üzere programda kullanılan materyallerin içerik analizi yapılmış, nicel bölümden elde edilen verilerle karşılaştırılarak materyallerin durum tespiti yapılmıştır. Araştırma neticesinde, DİB 4-6 yaş öğretim programının toplumda bulunan okul öncesi din eğitimi ihtiyacını büyük oranda karşıladığı ancak programın içeriğinde ve uygulanma sürecinde bazı eksiklik ve aksaklıkların bulunduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Diyanet İşleri Başkanlığı 4-6 Yaş Kur'an Kursları, Okul Öncesi Din Eğitimi, Okul Öncesi Eğitim, Program Değerlendirme

Abstract:
Since the education of 4-6 age group was added to the service areas of the Presidency of Religious Affairs, the activities in this field have increased rapidly over the years.DIB (Presidency of Religious Affairs) 4-6 age education program, which started to be implemented in the 2013-2014 academic year, has been put into service to provide religious education activities for the preschool period, which is considered one of the most critical stages of development, taking into account the needs and expectations of the society.This study aims to evaluate the DIB 4-6 age curriculum with the developed scale in line with the opinions of the instructors, to make a content analysis of the materials used in the program and to make an in-depth evaluation by associating the findings with each other. In this study, a scale was developed and this scale was applied to 480 instructors working in the Istanbul Muftiate.The data obtained from the participants were evaluated according to the variables in the scale.
In the qualitative part of the study, the content analysis of the materials used in the program, especially the Quran courses tutorial book, was made, and the situation of the materials was determined by comparing them with the data obtained from the quantitative part.As a result of the research, it has been concluded that the DIB 4-6 age curriculum meets the pre-school religious education needs of the society to a large extent, but there are some deficiencies and disruptions in the content of the program and in the implementation process.

Keywords: Presidency of Religious Affairs 4-6 Age-Old Quran Courses, Pre-School Religious Education, Preschool Education, Program Evaluation.