Demir-çelik işletmeleri için bir verimlilik arttırma uygulaması
A productivity improvement application for iron and steel companies
Yazar: FATİH REŞAD KÖKSAL
Danışman: PROF. DR. ORHAN TÜRKBEY
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Bölümü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Demir çelik sektörü = Iron steel sector ; İş etüdü = Work study

Özet:
Demir-çelik sektöründe küresel rekabetin yıldan yıla arttığı günümüzde, diğer birçok sektöre göre daha yüksek maliyetli olan kaynakların etkin kullanılarak mümkün olan en fazla ve en katma değerli çıktıya dönüştürülmesi şirketlerin ayakta kalabilmesi için zorunluluk haline gelmiştir. Demir-çelik sektörünün stratejik bir öneme sahip olması, şirketleri olduğu kadar bu sektörde faaliyet gösteren ülkeleri de bu konuda politikalar geliştirmeye zorlamıştır. Türkiye olarak, büyük bir kısmında dışarıya bağımlı olduğumuz kömür, cevher gibi ana hammaddelerde kontrolümüz dışında gerçekleşen maliyet artışlarının dengelenmesi açısından bu kaynakların demir-çelik işletmelerimiz tarafından etkin kullanımı hayati derecede önemlidir. Bu amacı gerçekleştirmek için, israfların yok edilmesini prensip edinen çeşitli verimlilik arttırma teknikleri kullanılmaktadır. Her bir tekniğin özünde işgücü, malzeme, enerji gibi kaynakların kullanımında katma değer oluşturmayan işlemlerin bertaraf edilmesiyle verimliliğin arttırılması vardır. İşte bu gerçekler ışığında, Türkiye'de yer alan bir demir-çelik işletmesinde verimliliğin arttırılmasına yönelik gerçekleştirilen uygulama kapsamında öncelikle işletme geneli için bir verimlilik arttırma sistematiği kurgulanmış, sistematik dahilinde verimlilik arttırma konusunda çalışacak ekipler oluşturulmuş ve fabrika genelinde verimlilik hakkında eğitim programları düzenlenmiştir. Yine bu sistematik bünyesinde farklı ihtiyaçlar için kullanılabilecek farklı verimlilik arttırma teknikleri belirlenmiş olup bu tekniklerden iş etüdü ve Kalıpların Tek Haneli Dakikalarda Değişimi (SMED) kullanılarak uygulama yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar ise performans ölçümünün ötesinde iyileştirmeye açık alanları ortaya koymaya yarayan genel ekipman etkinliği parametresi kullanılarak değerlendirilmiştir. Son olarak ta sonuçlar analiz edilmiş, iki teknik karşılaştırılmış ve gelecekte yapılabilecek farklı uygulamalarla ilgili görüşler aktarılmıştır.

Abstract:
As the global competition in iron and steel industry becomes more violent day by day, the steel companies have to convert their costly resources to more and high value added output in order to compete in this severe environment. Because of its strategic importance, not only companies but also governments have developed some national policies. In Turkey, since very high magnitude of main raw materials like iron ore and coke are imported, it is vital to use these resources more efficiently in order to balance the cost rises. To accomplish this, there are some productivity improvement methods whose aim is to eliminate wastes. In essence, all of these methods try to eliminate any activity that doesn?t add value to the product while consuming the resources like labor, material, energy. In the light of this truth, within the context of productivity improvement application, a productivity improvement systematic for the whole of the company was established, productivity improvement teams were formed as the part of this improvement approach and education programs were arranged. Again within this systematic, various productivity improvement methods were selected for various necessities, work study and Single Minute Exchange of Dies (SMED) techniques among these methods were used as an application. The benefits are assessed by Overall Equipment Effectiveness (OEE) parameter which enlightens improvement areas beyond measuring performance. Finally the computed results are analyzed, two methods are compared and some opinions about future applications are mentioned.