Acil ameliyat geçirecek hastalarda cerrahi anksiyete düzeyi ve etkileyen faktörlerin incelenmesi
Examination of surgical anxiety levels and influencing factors in patients undergoing emergency surgery
Yazar: MERVE ATAYAN
Danışman: DOÇ. DR. EDA DOLGUN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Abdomen-akut = Abdomen-acute ; Akut ağrı = Acute pain ; Sağlık anksiyetesi = Health anxiety

Özet:
Amaç: Akut batın nedeniyle acil ameliyat geçirecek hastalarda cerrahi anksiyete düzeyi ve etkileyen faktörlerin incelenmesi amacıyla yapıldı.
Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte olan araştırma, Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil servisinde Şubat 2022-Ocak 2023 tarihleri arasında yürütüldü. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil servisine akut batın ön tanısı ile başvuran ve dahil edilme kriterlerini karşılayan hastalar (n=149) örneklemi oluşturdu. Veri toplama aracı olarak "Birey Tanılama Formu" ve "Cerrahi Anksiyete Ölçeği" kullanıldı. Veriler SPSS 20.0 programı kullanılarak değerlendirildi. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde sayı, yüzde ve ortalama hesaplamaları, t testi, tek yönlü varyans analizi, Mann-Whitney U testi, Kruskal- wallis testi ve spearman korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanıldı.
Bulgular: Araştırmada hastaların yaşlarının ortalaması 49,15 ± 19,88 olarak belirlendi. Hastaların ağrı şiddetlerinin ortalaması 7,38 ± 1,95 olarak tespit edildi. Hastaların Cerrahi Anksiyete Ölçeği toplam puan ortalaması 28,55 ± 14,62 puan, alt boyut puan ortalamaları; Sağlıkla İlgili Anksiyete 11,14 ± 6,00 puan, İyileşmeyle İlgili Anksiyete 5,07 ± 3,19 puan, Prosedürle İlgili Anksiyete 6,74 ± 4,23 puan olarak tespit edildi. Hastaların Cerrahi Anksiyete Ölçeği ve alt boyut puanları; gelir gider durumu, evde bakmakla yükümlü kişinin bulunması, daha önce ameliyat geçirme durumu ve ağrıya eşlik eden bulgunun bulunması ile karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). Hastaların ağrı şiddeti ile cerrahi anksiyete ölçeği toplam puanı arasında pozitif yönlü ilişki olduğu belirlendi.
Sonuç: Hastaların cerrahi anksiyete düzeyleri gelir gider durumu, evde bakmakla yükümlü kişinin bulunması, daha önce ameliyat geçirme durumu ve ağrıya eşlik eden bulgunun bulunmasından etkilendiği belirlenmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Akut batın, Ağrı, Cerrahi Anksiyete

Abstract:
Objective: This study was conducted to investigate the levels of surgical anxiety and the influencing factors in patients undergoing emergency surgery due to acute abdomen.
Method: A descriptive and cross-sectional study was conducted at the Emergency Department of Ege University Faculty of Medicine Hospital between February 2022 and January 2023. The sample consisted of patients (n=149) who presented with a preliminary diagnosis of acute abdomen and met the inclusion criteria. The data collection tools used were the "Individual Identification Form" and the "Surgical Anxiety Scale." Data were analyzed using the SPSS 20.0 program.  Number, percentage and mean calculations, t test, one-way analysis of variance, Mann-Whitney U test, Kruskal- wallis test, spearman correlation analysis and multiple linear regression analysis were used in the evaluation of the research data.
Findings: The average age of the patients in the study was determined to be 49.15 ± 19.88. The average pain intensity of the patients was determined to be 7.38 ± 1.95. 
The mean total score of the Surgical Anxiety Scale was 28.55 ± 14.62 points, and the mean sub-dimensional scores were as follows: Health-related Anxiety 11.14 ± 6.00 points, Recovery-related Anxiety 5.07 ± 3.19 points, Procedure-related Anxiety 6.74 ± 4.23 points. A statistically significant difference was found when the Surgical Anxiety Scale and sub-dimension scores of the patients were compared with income and expenditure status, presence of dependents at home, previous surgery and presence of findings accompanying pain (p<0.05). 
It was determined that there was a "positive correlation between the severity of pain and the total score of the surgical anxiety scale".
Conclusion: It was determined that the surgical anxiety levels of the patients were affected by income and expenditure status, the presence of dependents at home, previous surgery, and the presence of findings accompanying pain.
Keywords: Acute abdomen, Pain, Surgical Anxiety