Osmanlı Devleti'nin Anadolu'da hâkimiyeti sağlama yolunda beyliklerle münasebetleri
The relationshipsof the Ottoman State wiht the principalities on the way to dominate Anatolia
Yazar: NAZAN KANBEROĞLU
Danışman: PROF. DR. ALİ AKTAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Tarih = History
Dizin: Anadolu beylikleri = Anatolian principality ; Ankara Savaşı = Ankara War ; Beylikler = Principalities ; Beylikler Dönemi = Principality Period ; Birlik = Unity ; Fetret Dönemi = Fetret Period ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Siyasi bütünleşme = Political integration

Özet:
Anadolu'da İznik ve çevresinde kurulan tarihi kaynaklarda Türkiye Selçuklu Devleti olarak da anılan Anadolu Selçuklu Devleti (1075), 1243 yılında Moğol İmparatorluğu ile yapılan Kösedağ Savaşı'nı kaybetmesi Anadolu'da siyasi dengelerin bozulmasına ve buhranlı bir dönemin başlamasına neden oldu. Tarihler 1308 yılını gösterdiğinde Anadolu Selçuklu Devleti'nin hâkimiyeti altındaki topraklarda birçok beylik bu siyasi otorite boşluğundan yararlanarak bulundukları bölgelerde serbest hareket etmeye ve kendi adları ile anılacak beylikler kurmaya başladılar. Bu ise Anadolu tarihinde ikinci beylikler dönemini oluşturmuştur.
Anadolu'da hâkimiyet kurmak isteyen bu beyliklerden biri olan Osmanoğulları, beylikten devlete geçiş sürecinde İslamî usullere uygun olarak, siyasi ve askeri olanaklardan faydalanıp çevresindeki beylikler ile Anadolu siyasi birliğini sağlama konusunda mücadeleye girdi. Bir asırlık süre zarfında bu beylikleri hâkimiyet altına alarak kısmen de olsa Anadolu'da hâkimiyet kurmayı başardı. Anadolu siyasi birliğini yeni yeni sağlamaya başlayan Osmanlı için büyük tehlike Doğu'da kendini göstermeye başlayacaktır. Emir Timur'un yarattığı istila hareketi Anadolu kapılarına kadar dayandı. Cihangirlik iddiasıyla 1402 yılında karşı karşıya gelen bu iki devletten Osmanlı Devleti'nin savaşı kaybetmesi, Anadolu'da var olan birliğin bozulmasına, beyliklerin tekrardan canlanmasına ve Osmanlı şehzadeleri arasında Fetret Devri olarak adlandırdığımız mücadele döneminin başlamasına neden oldu. Bu dönemde Osmanlı şehzadelerinden I. Mehmet'in kardeşleri ile olan mücadelelerde üstünlük sağlaması uzun süren belirsizlik döneminin son bulmasını sağladı. Osmanlının devlet birliğinin kurulması ile I. Mehmet, Anadolu Osmanlı hâkimiyetini sağlamak amacıyla beylikler ile tekrardan mücadele içerisine girdi. I. Mehmet döneminde başlayan beyliklere ait toprakları ele geçirme ve  Anadolu siyasi birliğini sağlamak için atılan adımlar 1516 yılında Ramazanoğuları Beyliğinin Osmanlı Devleti'ne bağlanmasıyla son buldu.
Anahtar Kelimeler:  Anadolu Beylikler, Osmanlı Beyliği,  1402 Ankara Savaşı, Fetret Dönemi, Anadolu Siyasi Birliği.

Abstract:
Anatolion Seljuklu Empire, which was founded in Anatolia around İznik and is also mentioned as Turkish Seljuklu Empire in historical sources (1075), caused the disturbance of political atmosphere and the start of a chaotic age by being defeated by the Mongolian Empire in Kösedağ war which took place in 1243. By 1308 principalities under Anatolian Seljuklu Empire had taken advantage of the lack of authority and started founding principalities under their awn names. This is the time named the second principalities era in the history of Anatolia.
Osmanoğulları struggled with the other principalities around it aiming for maintaining political unity in Anatolia. They did so using their political and military opportunities, and in accordance with the Islamic ways. In short time it took the other principalities around it under control and partly dominated Anatolia. The  real danger fort the Ottoman principality was to emerge in the East. The big invasian started by Emir Timur was to reach Anatolia. 1402 the two forces faced each other wiht the idea of dominating the World. The  Ottoman principality's losing the war caused the disturbance of the unity in Anatolia and the start of a time of strugglenamed Interregnum between the princes of Ottoman Principality. After one of the princes, Mehmet the first, gained an advantage over his goverrence. With the unity gained one more time Mehmet the first, struggled again with the other principalities to gain control of Anatolia and his efforts ended in 1516 with the domination of Ramazanoğulları Principality.
Key Words: Anatolian Principalites, Ottoman Principality, 1402 Ankara war, Interregnum, Anatolia's Political Unity.