Ferişteoğlu Abdullatif bin Abdulaziz Tirevi'nin Mecâlis isimli eserinin tercümesi ( Giriş, inceleme, metin, sözlük,tıpkıbasım )
Translation of Mecalis written by Ferişteoğlu Abdulaziz bin Abdullatif Tirevi (Introduction-examination-text-dictionary-facsimile)
Yazar: SÜLEYMAN SEVEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERHAT KÜÇÜK
Karabük Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Biçimbilim = Morphology ; Eski Anadolu Türkçesi = Old Anatolian Turkish ; Ferişteoğlu Abdullatif bin Abdulaziz Tirevi = Ferişteoğlu Abdullatif bin Abdulaziz Tirevi ; Hikaye = Story ; Mecalis = Mecalis ; Osmanlıca = Ottoman ; Ses bilgisi = Phonetic ; Çeviri = Translation

Özet:
Bu çalışma Mecâlis adlı eseri hem fonetik hem de morfolojik açıdan
incelemek için yapılmıştır. Çalışma fonetik açıdan bakıldığında vokalleri,
konsonantları ve ses değişmelerini kapsamaktadır. Morfolojik açıdan bakıldığında ise
isim, fiil, sıfat, zamir, zarf, edat, bağlaç, ünlem gibi kelime yapılarını ve bunlara
gelen ek biçimlerini içine almaktadır. Çalışma yapılırken tamamıyla metnin
orijinaline bağlı kalınmıştır. Metnin çeviri yazısında herhangi bir ekleme veya
çıkarma söz konusu değildir. Dizin ve sözlük bölümünde kelimeler alfabetik sıraya
göre verilmiştir. Bunu yaparken kelimelerin hangi dilden geldikleri, metin içindeki
anlamları ve bu kelimelere gelen ekler de dikkate alınmıştır. Çalışma, bu eserin
özellikleri bakımından 15. yy. Eski Anadolu Türkçesi dönemine ait olduğunu
göstermiştir. İncelediğimiz bu eserde kalınlık - incelik uyumunun korunduğu
görülürken konsonant uyumunun olmadığı görülmektedir. Morfolojik açıdan
bakıldığında Türkçe kelimelerde fiillerin kullanımı diğer kelime kategorilerine göre
son derece fazladır. Kelime yapısı bakımından en çok Arapçadan gelen kelimelerle
karşılaşmaktayız. Bu duruma eserin dini bir eser niteliği taşıması etkili olmuştur.
Muhteva açısından bakıldığında eserin itikadi bir eser oduğunu görmekteyiz. Ayrıca
değişik hikâyelerle ve temsillerle bu itikadi düşünce desteklenmiştir. Eser tüm bu
özellikleri ile içinde bulunulan döneme ayna tutmaktadır.


Anahtar Kelimeler : Mecâlis, Eski Anadolu Türkçesi, Osmanlı Türkçesi, itikad, hikaye

Abstract:
This study has been done to examine the work called Mecâlis phonetically
and morphologically. When considered from phonetic aspect, the study covers
vocals, consonants and sound changes. When considered from morphological aspect,
it contains the word structures such as noun, verb, adjective, pronoun, adverb,
preposition, conjunction and interjection, and the affix forms added to those
structures. While doing the study, the original text was completely adhered to. There
are no added and removed parts in written translation of the text. In the part of index
and glossary, the words are given in alphabetical order. While doing this; the
languages from which the words come, their meanings in the text and the affixes
added to those words were also considered. The study has indicated that the work
belongs to the 15. century Old Anatolian Turkish period in terms of its properties. In
this study we examined, it is seen that thickness-thinness harmony is preserved but
there is not a consonant harmony. When considered from morphological aspect, the
use of verbs in Turkish words is extremely more than the other word categories. With
regard to the word structures, we mostly encounter with the words that come from
Arabic. This situation has been caused by the fact that the work has the
characteristics of a religious work. When considered in terms of the content, we see
that the work is a (religious) belief work. Furthermore, that belief thought has been
supported by various stories and representations. The work mirrors to that current
period by means of all these properties.



Key Words : Mecâlis, 15.century, Old Anatolian Turkish, religious, belief, story