Psikolojik sermayenin performans üzerindeki etkisinde iş aile yayılımı ve psikolojik iyi oluşun rolü
The role of work family spillover and psychological well-being on the effect of psychological capital on performance
Yazar: SEMA POLATCI
Danışman: PROF. DR. A. ASUMAN AKDOĞAN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Performans = Performance ; Pozitif psikolojik sermaye = Positive psychological capital ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Örgütsel davranış = Organizational behavior ; İş-aile yayılımı = Work-family spillover

Özet:
Küreselleşen ekonomi ve yoğun rekabet şartlarında örgütlerin rekabet üstünlüğü sağlayabilmek için geleneksel yöntem ve kaynakları kullanmaları yeterli olmamaktadır. Günümüzde örgütlerin rekabet üstünlüğü sağlayabilmek için işgörenlere yatırım yaparak onların psikolojik sermayelerini artırmaları gerekmektedir. Psikolojik sermaye kavramının önemli özelliklerinden birisi de bireysel performansı artırmasıdır.Geleneksel bakış açısı birden fazla role sahip olmanın bireyin sağlığı ve performansını olumsuz yönde etkilediğini öne sürmektedir. Ancak son yıllarda birden fazla role sahip olmanın bireysel kaynakları artıracağı gerçeği fark edilmiş ve iş aile yayılımı kavramı geliştirilmiştir. Bu kavrama göre bir role katılım diğer roldeki performans üzerinde olumlu etki yapmaktadır. Ayrıca bireylerin sahip oldukları potansiyeli tam olarak kullanabilmeleri olarak tanımlanabilen psikolojik iyi oluşun da performansı önemli ölçüde etkilediği bilinmektedir.Bu çalışmada psikolojik sermayenin performans üzerindeki etkisinde iş aile yayılımı ve psikolojik iyi oluş kavramlarının rolü araştırılmıştır. Araştırmaya Tokat il merkezinde görev yapan akademisyen, doktor, hemşire, polis ve bankacı olmak üzere toplam 361 işgören dahil edilmiştir. Verilerin analizinde yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre bireyin sahip olduğu psikolojik sermaye performansı önemli ölçüde etkilemektedir. Ayrıca bu etkinin psikolojik iyi oluş ve iş aile yayılımı boyutlarından pozitif iş-aile yayılımının etkisi ile arttığı tespit edilmiştir. Negatif iş-aile yayılımı ise psikolojik sermayenin performans üzerindeki etkisini azaltmaktadır. Son olarak iş aile yayılımı kavramının iş ve aile hayatı arasındaki etkileşim sürecini bir bütün olarak içerisine aldığı anlaşılmıştır. Elde edilen sonuçların hem literatüre hem de uygulayıcılara fayda sağladığı düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Psikolojik Sermaye, Psikolojik İyi Oluş, İş Aile Yayılımı, Performans, Pozitif Psikoloji

Abstract:
Traditional approach and resources are inadequate to gain competitive advantage in global economy and intensive competition. Today organizations must invest in employees and increase their psychological capital to have competitive advantage. One of the most important features of psychological capital is to increase individual performance.Traditional view point suggests that having more than one role effect individual health and performance in a negative direction. But in recent years people realized that having more than one role raises the individual resources and than work family spillover concept were built up. According this concept participation in one role positively affects the performance in the other role. Furthermore psychological well-being which is the individual ability to use the potential himself precisely affects performance significantly too.In this study the role of work family spillover and psychological well-being on the effect of psychological capital on performance was searched. The data is collected from 361 employees. The employees work as academician, doctor, nurse, police or bank employee in Tokat city center. The structural equation model is used to analyze data.According to the results of this study psychological capital of individual affects performance significantly. Moreover it is determined that this effect is increased by the effect of psychological well-being and positive work-family spillover. On the other hand negative work-family spillover decreases the effect of psychological capital on the performance. Finally the results of the study show that the concept of the work family spillover captures the interaction process between work and family life as a whole. In this study it is thought to make contribution on literature and practitioners.Key Word: Psychological Capital, Psychological Well-Being, Work Family Spillover, Performance, Positive Psychology