Lise öğrencilerinde akran zorbalığı ve aleksitimi ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between peer bullying and alexithymia in high school students
Yazar: SELİN NUR BAŞEL
Danışman: DOÇ. DR. NURCAN AKBAŞ GÜNEŞ
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı ergenlerde akran zorbalığı ve aleksitimi durumlarını belirlemek
ve bunlar arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipte prospektif olarak tasarlanan bu çalışma, 10.05.2023-
9.06.2023 tarihleri arasında Bolu Abant İzzet Baysal Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi
(İBAMTAL) ve Bolu İzzet Baysal Anadolu Lisesi'nde (İBAL) 9. Ve 10. sınıfta öğrenimine
devam eden 300 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada katılımcılara sosyodemografik
anket formu, Olweus Öğrenciler için Akran Zorbalığı (OÖAZ) Anketi ve 20 Soruluk Toronto
Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20) yüz yüze uygulanmıştır.
Bulgular: Çalışmamızda yer alan öğrencilerin %8.2'sinin zorba, %18.2'sinin kurban,
%9.6'sının zorba-kurban, %64'ünün ise ne zorba ne kurban olduklarını tespit edildi. Kız
öğrencilerin erkeklere göre aleksitimi düzeylerinin daha yüksek olduğu (p<0.05) ve babanın
eğitim düzeyinin aleksitimi düzeyiyle ilişkili olduğu belirlendi (p<0.05). Katılımcıların okula
gelme isteği akran zorbalığı yapma durumları ve aleksitimi düzeyleriyle ilişkiliydi (p<0.05).
Okulda kendini daha mutsuz hisseden katılımcıların akran zorbalığına daha fazla maruz kaldığı
ve aleksitimi skorlarının daha yüksek olduğu görüldü (p<0.05). Aleksitimi skorları yüksek olan
öğrencilerin daha fazla devamsızlık yaptığı (p<0.05), karne ortalaması düşük olanlarınsa daha
fazla akran zorbalığına uğradığı görüldü (p<0.05). Katılımcıların aleksitimi düzeylerinin akran
zorbalığı yapma ve akran zorbalığına uğrama durumlarıyla ilişkili olduğu saptandı (p<0.05).
Sonuçlar: Çalışmada katılımcıların aleksitimi düzeyleri ile akran zorbalığı durumları arasında
anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Liselerde akran zorbalığının önlenmesi amacıyla gerekli
eğitimler verilmeli, aleksitimik özellikler gösteren bireylere gerekli destek ve tedaviler
planlanmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Akran Zorbalığı, Aleksitimi, Saldırganlık

Abstract:
Objective: The purpose of this study is to determine peer bullying and alexithymia in
adolescents and to evaluate the relationship between them.
Methods: This cross-sectional prospective study was conducted on 300 9th and 10th grade
students studying at Bolu Abant İzzet Baysal Vocational and Technical Anatolian High School
and Bolu İzzet Baysal Anatolian High School between 10.05.2023 and 9.06.2023. In the study,
a sociodemographic survey form, Olweus Bullying Questionnaire and 20-Item Toronto
Alexithymia Scale (TAS-20) were conducted face to face to the participants.
Results: It was determined that 8.2% of the students in our study were bullies, 18.2% were
victims, 9.6% were bully-victims, and 64% were neither bullies nor victims. Female students
were found to have higher alexithymia levels than males (p<0.05), and the father's education
level was found to be related to the alexithymia level (p<0.05). The participants' willingness to
come to school was related to their bullying status and alexithymia levels (p<0.05). It was
observed that participants who felt more unhappy at school were more likely to experience peer
bullying and had higher alexithymia levels (p<0.05). It was observed that students with higher
alexithymia scores were more absent (p<0.05) and those with low school grades were more
exposed to peer bullying (p<0.05). The participants' alexithymia levels were found to be related
to both their bullying and being bullied experiences (p<0.05).
Conclusions: The study found that there was a significant relationship between the participants'
alexithymia levels and peer bullying situations. Required training should be given in high
schools to prevent peer bullying, and the necessary support and treatments should be planned
for individuals showing alexithymic characteristics.
Keywords: Bullying, Alexithymia, Aggression