Adalet Partisi dönemi sağlık politikaları (1965-1971)
Health policies of the Adalet Party period (1965-1971)
Yazar: SEVGİ ARISOY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHARREM TURP
Kafkas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Tarih = History
Dizin: Adalet Partisi = Adalet Party ; Kalkınma planları = Development plans ; Sağlık = Health ; Sağlık politikası = Health policy ; Siyasi partiler = Political parties

Özet:
Sağlık, Dünya Sağlık Örgütü (WHO)'nün tanımına göre bedenen, ruhen ve sosyal olarak tam bir iyilik halidir. Bu tanım çerçevesinde devletin asli görevlerinden birisi de kendi topraklarında yaşayan insanların sağlığını korumak ve onların hayat kalitelerini yükseltmektir. Osmanlı Devleti'nde sağlık hizmetleri daha çok saray ve asker odaklı olmuş ve halk sağlık hizmetlerine çoğunlukla vakıflar aracılığıyla ulaşabilmiştir. 19. yüzyıldan sonra ise ilk tıp fakültesi açılarak sağlıkla ilgili bir takım yasal düzenlemeler yapılmış ve bazı yeni sağlık kurumları açılmıştır.
Türkiye'de sağlık hizmetlerinin bir devlet görevi şeklinde düşünülmesi TBMM'nin açılmasından sonra gerçekleşmiştir. Cumhuriyet'in ilanından sonra Sağlık Bakanı Dr. Refik Saydam döneminde sağlık teşkilatının temelini oluşturan birçok yasal düzenleme yapılmış ve çağın gereksinimlerine uygun modern bir sağlık sistemi oluşturulmaya çalışılmıştır. 1960 sonrasında ise Sağlık Bakanlığı Müsteşarı Dr. Nusret Fişek tarafından hazırlanan plan ile kalkınma planları çerçevesinde sağlık faaliyetleri yürütülmüştür.
"Adalet Partisi Dönemi Sağlık Politikaları (1965-1971)" başlıklı bu tez çalışması üç bölümden oluşmaktadır. Araştırmaya konu olan yıllar Adalet Partisi'nin iktidarda bulunduğu 1965-1971 yıllarını kapsamaktadır. Bu bağlamda ilk olarak1965 öncesi sağlık alanında yapılan faaliyetlere değinilmiş, Adalet Partisi'nin kuruluşu ve hükümetlerinin sağlık politikaları anlatılmış, ardından Birinci ve İkinci Beş Yıllık Kalkınma Planları döneminde sağlığa ilişkin plan, hedef ve durum analizleri açıklanarak dönem içerisinde sağlık teşkilatına ilişkin sayısal veriler ortaya konulmuştur.

Abstract:
According to the World Health Organization, health is not only a state of disease and infirmity but also a state of complete physical, mental and social well-being. Within the framework of this definition, one of the primary duties of the state is to protect the health of the people living on its territory and to improve their quality of life. In the Ottoman Empire, health services were more focused on the palace and soldiers, and the public had access to health services mainly through foundations. After the 19thcentury, the first medical school was opened, some legal regulations were made in the health field, and some new health institutions were opened. 
The thought of health services as a state duty in Türkiye took place after the opening of the Turkish Grand National Assembly. After foundation of Turkish Republic, during the period of the first Minister of Health of the Republic, Dr Refik Saydam, many legal regulations that formed the basis of the health organization were established, and a modern health system was tried to be created by the needs of the time. After 1960, health services were maintained within the framework of Development Plans prepared by Dr. Nusret Fişek.
Our thesis titled "Health Policies of the Justice Party Period (1965-1971)" consists of three parts. This research covers 1965-1971, when the Justice Party was in power. In this context, firstly, the activities carried out in the field of health before 1965 were mentioned, the establishment of the Justice Party and the health policies of the governments were explained, then the health-related plans, targets, and situation analysis in the First and Second Five-Year Development Plans were presented and numerical data on the health organization during the period was revealed.