İzmir Körfezi'nin güncel çökel dağılımı ve sualtı morfolojisi
Current sediment distribution and underwater morphology of the İzmir Gulf
Yazar: MÜRŞİT AKTAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ERYILMAZ
Mersin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Batimetri = Bathymetry ; Su altı = Underwater ; Tane boyutu = Particle size ; Çökeller = Sediments ; İzmir Körfezi = İzmir Bay

Özet:
Bu çalışmada, İzmir Körfezi'nin batimetri-güncel sualtı morfolojisi ile güncel çökel dağılım haritası hazırlanmış, bölgenin çökel dağılımı saptanmıştır.
İzmir Körfezi üç ayrı bölge olarak; iç körfez, orta körfez ve dış körfez olarak ele alınmıştır. Çalışma kapsamında, İzmir Körfezi'nden 156 istasyondan örnekler alınmış, bu örneklere tane boyu analizi (elek ve pipet analizleri) yapılmıştır. Elde edilen veriler Folk (1974) üçgen diyagramına yerleştirilerek çökel sınıflaması yapılmıştır. Daha sonra bu veriler kullanılarak bölgenin % çakıl, % kum, % silt, % kil, % çamur ve % kavkı dağılımı haritaları hazırlanmış, bu haritalardan yararlanarak İzmir Körfezi'nin tane büyüklüğüne göre güncel çökel dağılım haritası üretilmiştir. İstasyonlardan elde edilen tane boyu analizleri % değerleri ile kümülatif frekans eğrileri çizilmiştir. Ortalama değerlerinde kum ve siltli birimler çıkmış, hepsi iyi boylanmış ama buna rağmen kendi içlerindeki boylanma değişkenlik göstermektedir ve yamukluk değerleri ise genel olarak negatif yamukluk özelliği göstermektedir.
Çalışma alanında, kaya parçaları, kum, silt, kil ve çamurlu birimlere rastlanılmıştır. Kumlu birimler; kum, siltli kum, çakıllı çamurlu kum ve çamurlu kumdur. Siltli birimler; silt ve kumlu siltdir. Çamurlu birimler; çamur, kumlu çamur, çakıllı çamurdur. Killi birimler ise kumlu kildir. İzmir Körfezi'nin, iç körfez itibari ile Foça açıklarına kadar çamur ve silt birimlerinin baskın olduğu görülmektedir. Kubilay Sığlığı ve Mordoğan Geçidi'nde birimler çeşitlilik göstermektedir. Gülbahçe Körfezi'nde, kum biriminin baskın olduğu görülmektedir. Karaburun Yarımadası kıyılarından itibaren bölgede siltli ve çamurlu birimlerin yerini kumlu birimlere bıraktığı görülmektedir.

Abstract:
In this study, bathymetry-current underwater morphology and current sediment distribution map of İzmir Bay were prepared and sediment distribution of the region was determined.
Izmir Bay as three separate regions; Inner gulf, middle gulf and outer gulf. Within the scope of the study, samples were taken from 156 stations in İzmir Bay, and particle size analysis (sieve and pipette analyzes) was performed on these samples. Sediment classification was made by placing the obtained data in the Folk (1974) triangle diagram. Then, using these data, % gravel, % sand, % silt, % clay, % mud and % shell distribution maps of the region were prepared. Cumulative frequency curves were drawn with the % values of grain size analysis obtained from the stations. Sand and silty units were found in average values.
Rock fragments, sand, silt, clay and muddy units were encountered in the study area. Sandy units; sand, silty sand, gravelly muddy sand and muddy sand. Silty units; silt and sandy silt. Muddy units; mud, sandy mud, gravelly mud. Clay units are sandy clay. It is seen that mud and silt units of İzmir Bay are dominant up to Foça offshore as of Inner Bay. Units vary in Kubilay Sığlığı and Mordoğan Pass. It is seen that the sand unit is dominant in Gülbahçe Bay. From the shores of the Karaburun Peninsula, it is seen that the silty and muddy units in the region have been replaced by sandy units.