Hemşirelerin hasta güvenliği kültürü algılamaları ve örgütsel bağlılık düzeyinin değerlendirilmesi
Nurses' perceptions of patient safety culture and evaluation of organizational commitment level
Yazar: ZÜLFİYE TOSUN ÖZTÜRKCİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMEL FİLİZ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Güvenlik kültürü = Safety culture ; Hasta güvenliği = Patient safety ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment

Özet:
Amaç: Bu tez, hemşirelerin hasta güvenliği kültürü algılarını tespit etmek, örgütsel bağlılık düzeylerini belirlemek ve bu iki değişkenin birbirleri ile olan ilişkilerini ortaya koymak amacıyla planlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu araştırma, betimsel ve ilişkisel tarama modeline dayanmaktadır. Araştırmanın evreni Karaman ilindeki kamu hastanesinde görev yapan 299 hemşireden oluşmaktadır. Veri toplamada; "hasta güvenliği kültürü hastane anketinin" ve "örgütsel bağlılık ölçeğinin" Türkçesi kullanıldı. Veriler; frekans, yüzdeler, ortalama, standart sapma ile özetlendi. Karşılaştırmalı analizlerde; bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi, Kruskal Wallis testinden ve katagorik verilerin gruplar arası karşılaştırılmasında spearman korelasyon testinden yararlanıldı.
Bulgular: Katılımcıların hasta güvenliği kültürü algıları düşük olarak belirlendi (genel skor %47). Hasta güvenliği kültürü algıları alt alanlarından "üniteler içindeki ekip çalışmasının" en yüksek olumlu cevap yüzde ortalamasına (% 83) sahip olduğu, "hataya karşı cezalandırıcı olmayan yanıt" alt alanının ise en düşük olumlu cevap yüzde ortalamasına (% 33) sahip olduğu belirlendi. Sosyodemografik özelliklerinin ve hasta güvenliği kültürü algısının yalnızca cinsiyet yönünden anlamlı farklılık oluşturduğu belirlendi. Kadın hemşirelerin hasta güvenliği kültürü algılarının erkek hemşirelere göre daha yüksek olduğu belirlendi (x ̅=3,48) (P<0,05).
Katılımcıların örgütsel bağlılık düzeyleri yüksek olarak belirlendi (x ̅=4,09). Örgütsel bağlılık düzeyleri açısından ortalamalar incelendiğinde hemşirelerde devam bağlılığı (x ̅=4,16) ve duygusal bağlılığının (x ̅=4,14) yüksek olduğu, normatif bağlılığının (x ̅=3,98) ise düşük olduğu belirlendi. Sosyodemografik özelliklerinin örgütsel bağlılık düzeyleri üzerinde anlamlı farklılık oluşturmadığı belirlendi.
Hemşirelerin hasta güvenliği kültürü algıları ile örgütsel bağlılık düzeyleri arasındaki ilişki (r=0,42) Spearman korelasyon katsayısı 0,01 önem düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (P≤0,01). Hemşirelerin hasta güvenliği kültürü algıları arttıkça örgüte olan bağlılıkları da artmaktadır.
Sonuç: Hasta güvenliği kültürünün artması ile örgütsel bağlılık arttığı için kurumların önceliği hasta güvenliği kültürünü geliştirmek olmalıdır.
Anahtar Sözcükler: Hasta güvenliği; hasta güvenliği kültürü, örgütsel bağlılık.

Abstract:
Purpose: This thesis was planned to determine the nurses' perception of patient safety culture, todetermine their level of organizational commitment and to reveal the relationship of these two variables with each other.
Materialand Methods: This study is based on a descriptive and relational scanning model. The population of the study consists of 299 nurses working in the public hospital in Karaman province. In the data collection, the Turkish version of ''the patient safety culture hospital survey'' and of ''organizational commitment scale'' were used. The datas were summarized by frequency, percentages, mean, standard deviation. Incomparative analyses, fromin dependent samples of t-test, from one-way analysis of variance, from Kruskal Wallis test, and from spearman correlation test for the comparison of categorical data between groups were used.
Findings: Patient safety culture perceptions of participants were determined as low (overall score 47%). It was determined that the teamwork with in the units of patient safety culture perceptions had the highest positive response percentage (%83) of the teamwork with in the units and that the sub-field of responsetonon-punitive against the error had a mean of the lowest positive response (33). It was determined that socio demographic characteristics and patient safety culture perception were significant differences in gender only. It was determined that female nurses' perception of patient safety culture was higher than that of male nurses. (x ̅=3,48) (P<0,05)
The organizational commitment levels of participants were determined as high (x ̅=4,09). When the averages of the organizational commitment levels were analysed, it was determined that the continuity of commitment (x ̅=4,16) and the emotional commitment (x ̅=4,14) of the nurses were high and as if the normative commitment (x ̅=3,98) was low. It was determined that socio demographic characteristics did not have a significant difference on organizational commitment levels.
The relationship between the level of patient safety perceptions of the nurses (r=0,42) and the level of organizational commitment was found to be statistically significant at the significance level of Spearman's correlation coefficient 0,01 (P≤0,01).
Conclusion: As organizational commitment in creases with the in crease of patient safety culture, the priority of the in stitutions should be to develop patient safety culture.
Key Words: Patient safety; patient safety culture, organizational commitment.