Sürekli karbon elyaf takviyeli kompozit imalatında ön gerilmeden kaynaklanan mukavemet kaybının incelenmesi
Investigation of fiber strength reduction due to pretension in continuous carbon fiber reinforced composite manufacturing
Yazar: ERSİN TOPTAŞ
Danışman: PROF. DR. NİHAT AKKUŞ
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering ; Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Elyaf sarma yöntemi = Fiber glass winding method ; Lifli kompozitler = Fiber composites

Özet:
Bu çalışmada, elyaf sarma teknolojisiyle üretilen kompozit ürünlerde kullanılan sürekli karbon elyafın, sarım esnasında yapısında meydana gelen lif kırılmalarından kaynaklı mukavemet kaybı ve tespiti, teorik ve deneysel olarak araştırılmıştır. Çalışmadaki elyaf sarma makinesi ve ön gerilme sistemi, endüstride kullanılanlara benzer deney düzeneği tasarlanarak üretildi. Bu test düzeneğinde çeşitli parametreler altında karbon elyafta meydana gelen mukavemet kayıplarının % 25 civarlarında olduğu çekme testleri ile ortaya konuldu. Elyafta meydana gelen bu mukavemet kaybının tespiti ve nedenleri üretilecek olan ürünün mukavemet dayanımı açısından önemlidir. Bu sebeple deney düzeneğindeki ön gerilme ünitesine karbon elyafta meydana gelen lif kırılmalarından kaynaklı hasarın tespitini ve boyutunun ortaya koyan gerçek zamanlı elektriksel ölçüm sistemi geliştirilerek deney sistemine ilave edildi. Bu ölçüm sistemiyle çeşitli parametreler altında tüpün etrafına sarılan sürekli karbon elyafta meydana gelen hasarın tespitleri yapılarak, üretilen kompozit tüplerin kurulan yüksek basınç test düzeneği ile elde edilen verilerle uygunluğu ortaya konmuştur. Böylelikle elyaf sarma teknolojisinde sürekli karbon elyaf ile sarılması sonucunda üretilen ürünlerin mekanik dayanımları ve davranışları bu önerilen ölçüm sistemiyle öngörülebilir olması endüstri açısından büyük bir önem ortaya koymaktadır.

Abstract:
In this study, the continuous carbon fibers used in composite products produced by filament winding technology, refraction induced in the structure during winding of the fiber from loss of strength and fixation, has been studied theoretically and experimentally. Filament winding machine while working and pretensioning system was designed and manufactured assembly experiments similar to those used in industry. This test setup of the losses occurring in the carbon fiber strength under various parameters was demonstrated by the tensile tests in the case of around 25%. Identification of this strength loss occurring in the fiber and causes the strength of the product to be produced is crucial resistance. Therefore, in the experimental setup as carbon fiber pretension unit detecting induced damage of fiber breakage occurring in real time and the size of the experimental system demonstrating improved electrical metering system was added. This measurement system that wraps around the tube under continuous carbon fiber made of various parameters identify damage to established of producing a composite tube has been demonstrated compliance with the data obtained by the high pressure test assembly. Thus, filament winding technology in mechanical strength and behavior of the products produced as a result of continuous carbon fiber wrap that is predictable with the proposed measurement system reveals a great importance for the industry.