Sermaye sahipliği yapısının şirket performansına etkileri: İMKB'de bir uygulama
The Effects of equity ownership on firm performance: A practice in ISE
Yazar: Z. GÖKNUR BÜYÜKKARA
Danışman: Y.DOÇ.DR. HALİT GÖNENÇ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Sermaye payı = Economic interest ; Sermaye yapısı = Capital structure ; Şirket performansı = Company performance

Özet:
Şirket sermayesinin tamamına sahip olmayan yöneticilerin firma değerini maksimize etmek yerine kendi kişisel çıkarları ve amaçları doğrultusunda parasal getiri sağlamayan gereksiz harcamalara yönelmesi durumunda diğer hissedarlarla aralarında oluşan temsilcilik problemlerinin ve şirket kontrol mekanizmasını elinde bulunduran en büyük hissedarların sermaye sahipliğinin şirket performansına etkisi finansman literatüründe önemli tartışmalardan birini oluşturmaktadır. Bu tezin amacı IMKB'de hisse senetleri işlem gören Türk şirketlerinin sermaye sahipliği yapısının temsilcilik maliyeti ile ilişkisinin ve şirket performansına etkisinin analiz edilmesidir. Bu tezde, IMKB'de işlem gören Türk şirketlerinin Şirketler Yıllıklarında verilen sermaye sahipliği yapısı ile ilgili bilgilere göre 1992-2000 yılları arasında oluşturulan sermaye grupları kullanılmaktadır. Gerçekleştirilen analizlerde sermaye yoğun bir yapıda olduğunu bulduğumuz Türk şirketlerinde sadece yöneticilerin ve diğer grupların sermaye paylarının şirketlerin performansı üzerindeki etkisine bakmakla kalmayıp en büyük hissedarın ve en büyük 3 hissedarın sermaye paylan ile oluşturduğumuz sermaye yoğunluğunun şirketlerin performansına etkisi araştırılmıştır. Bununla birlikte temsilcilik maliyetleri sermaye sahipliği yapısına göre değerlendirilmiştir. Elde ettiğimiz spesifik sonuçlar şunlardır: 1. Yöneticilerin sermaye sahipliği arttıkça temsilcilik maliyetleri düşmektedir. Ancak bankaların ve holding şirketlerin sermaye sahipliği arttıkça temsilcilik maliyetleri artmaktadır. 2. En büyük hissedarın ve en büyük 3 hissedarın sermaye payları olarak ölçtüğümüz sermaye yoğunluğunun şirket performansını artırdığı ve yüksek oranlarda halka açıklığın şirket performansını düşürdüğü görülmektedir. 3. Bankaların sermaye sahipliğinin şirket performansını azaltırken, yabancı şirketlerin sermaye sahipliğinin şirket performansım artırdığı görülmüştür.

Abstract:
The agency problems between managers and other shareholders that occurs when the managers who does not own all of the firm directs to unnecessary nonmonetarial spending which is in line with his/her self interests and goals instead of maximizing the firm value and the effect of equity ownership of blockholders who hold the corporate control mechanism on firm performance forms one of the most important discussion in the finance literature. The aim of this thesis is to analyse the effect of ownership structure on firm performance of Turkish firms whose stocks are traded in the IMKB. In this thesis, the ownership groups created in 1992-2000 years according to the ownership structure of Turkish firms whose stocks are traded in the IMKB which is given in the Companies Yearbook are used. In realized analysis that we found concentrated ownership in Turkish firms, not only the effect of managers and other ownership groups equity ownership on firm performance is looked but also the effect of the ownership concentration which is formed by the largest shareholder and the largest 3 shareholders equity ownership on firm performance is searched. In addition the agency costs are evaluated with respect to the ownership structure. Specific results we have achieved in the analysis are as follows: 1. Agency costs decreases when the equity ownership of managers increases. But when the equity ownership of banks and holding firms increases, agency costs increases. 2. It is seen that the ownership concentration which is measured by the largest shareholder and the largest 3 shareholders equity ownership increases the firm performance and high proportion of public stakes decreases the firm performance. 3. It is seen that while the equity ownership of banks decreases the firm performance, the equity ownership of foreign firms increases the firm performance.