Multipar ve primipar gebelerde algılanan stres ve etkileyen faktörlerin incelenmesi
İnvestigetion of perceived stress and affecting factors in multipar and primiparous pregnancies
Yazar: DİLEK KALOĞLU BİNİCİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEVİNÇ KÖSE TUNCER
Erzincan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Gebelik-mültipl = Pregnancy-multiple ; Stres = Stress ; Stres yönetimi = Stress management ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışma primipar ve multipar gebelerde algılanan stres ve etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırma tanımlayıcı tipte olup, araştırmanın evrenini Kasım 2016 – Ocak 2018 tarihleri arasında, Sağlık Bakanlığı Artvin Devlet Hastanesi Doğum ve Kadın Hastalıkları Polikliniğine başvuran olasılıksız rastlantısal yöntem ile araştırmaya alınma kriterlerini sağlayan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 150 gebe araştırmanın örneklemini oluşturmuştur Verilerin toplanmasında "Gebe Bilgi Formu" ve "Doğum Öncesi Algılanan Stres Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde sayılar, yüzdelikler, en az ve en çok değerler ile ortalama ve standart sapmaların yanı sıra istatistiksel Shapiro Wilk Testi, Cronbach α katsayısı, Mann Whitney-U testi, Kruskall Wallis Analizi ve Spearman korelasyon analizi testleri kullanılmıştır.
Bulgular: Primipar gebelerin Doğum Öncesi Algılanan stres Ölçeği'nden aldıkları toplam puan ortalamasının 2.28±0.90, multipar gebelerin 1.72±0.48 olduğu ve aradaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Primipar ve multipar gebelerde ölçek alt boyutlarından doğum beklentisi puan ortalamasının en yüksek, psikososyal değişiklikler puan ortalamasının en düşük olduğu belirlenmiştir. Primipar gebelerde gebeliğin planlanlı olması ile ölçek toplam puan ortalması arasında, multipar gebelerde ise yaşanılan yer ve yaş ile ölçek toplam puan ortalamaları arasındaki ilşikinin anlamlı olduğu bulunmuştur (p<0.05).
Sonuç: Primipar gebelerin multipar gebelere göre algıladıkları stresin daha fazla olduğu ve eş yaşı özelliklerinin stresi etkilediği saptanmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Algılanan Stres, Multipar, Primipar.

Abstract:
Purpose: The study was carried out to determine the perceived stress and the factors affecting the multiparam and primiparous pregnants.
Material and Method: The study was descriptive and its universe consisted of 150 pregnant women who met criterion of unqualified random sampling, accepted to participate in the research and applied to the Policlinic of Obstetrics and Gynecology at Artvin State Hospital of Ministry of Health between November 2016 and January 2018. The "Pregnancy Information Form" and " Antenatal Percieved Stress Inventory " were used to collect the data. A priori power analysis was performed to determine the sample size.  In the analysis of the data, the numbers, percentages, mean and mean values with minimum and maximum values, statistical Shapiro Wilk test, Cronbach α coefficient, Mann Whitney-U test, Kruskall Wallis analysis and Spearman correlation analysis tests were used in addition to standard deviations.
Results: It was determined that the mean score of the total scores of the primiparous pregnants gained from "Antenatal Percieved Stress Inventory was 2.28 ± 0.90 and score of multiparous pregnants was 1.72 ± 0.48 and the difference was statistically significant. In Primipar and multiparous pregnants, it was determined that the expectancy of birth expectancy was highest and psychosocial changes were lowest in scale sub-dimensions.
There was a significant relationship between the planning of pregnancy in primiparous pregnants and the scale total score average. On the other hand, in multiparous pregnants a statistically significant relation was found between the place and age and total score average of the scale (p<0.05).
Conclusion: It was determined that the perceived stress is higher in primipar pregnants than in multiparous pregnants.
Key words: Multipar, Primipar, Perceived Stress.