Karadeniz Bölgesi'nin batısında güncel iklim özellikleri ile fosil polen bulguları arasında karşılaştırma: Abant ve Yeniçağa gölleri çevresi
Comparison between current climate characteristics and fossil pollen findings in the west of Black Sea Region: The environment of Abant and Yeniçağa lakes
Yazar: VERİM GÜMÜŞSOY
Danışman: DOÇ. DR. HÜLYA CANER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İklim Değişikliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Abant Gölü = Abant Lake ; Batı Karadeniz bölgesi = West Black Sea region ; Fosil polen = Fossil pollen ; Palinoloji = Palinology ; Yeniçağa Gölü = Yeniçağa Lake ; İklim değişikliği = Climate change

Özet:
Anadolu hem iklim hem de bitki örtüsü bakımından çeşitlilik gösteren bir coğrafyadır. İklim koşulları ve bitki örtüsü geçmişten günümüze kadar birçok değişim geçirmiştir. Bu değişime Holosen'den itibaren insanın neden olduğu değişimler de eklenmiştir. Batı Karadeniz Bölümü'nün iç kesiminde yer alan çalışma alanı, bitki örtüsü bakımından Türkiye'nin zengin alanları arasında yer alır. Bu alanda yapılacak ayrıntılı çalışmalar bu zenginliğin geçmişinin ortaya konulması ve değerlendirilmesi bakımından önem taşımaktadır.
Bu tez çalışmasının amacı, Karadeniz Bölgesi'nin batısında yer alan Abant ve Yeniçağa göllerinin çevresindeki bitki örtüsünün geçirdiği değişimlerin, European Pollen Database'den (EPD) alınan fosil polen analizleri verisi ile incelenerek, bölgede yaşanan iklim değişikliklerinin belirlenmesidir. 
Çalışmada kullanılan sıcaklık ve yağış verileri Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nden (MGM) alınmıştır. Bu iklim verileri, bölgenin güncel iklim özelliklerinin belirlenmesi ve çalışma alanının içinde yer aldığı iklim tiplerinin ortaya konulması için kullanılmıştır. Yapılan iklim analizleri, şekil, tablo ve grafiklerle gösterilmiştir. Fosil polen analizleri için kullanılan veriler Avrupa Polen Veri Tabanından (EPD) alınmıştır. Tilia programı kullanılarak Abant ve Yeniçağa göllerindeki polenlerin bulundukları derinlikteki yüzde değerlerin diyagramları oluşturulmuştur. Polen diyagramları yorumlanarak vejetasyon değişimine dayalı olarak geçmiş iklim özellikleriyle güncel iklim özellikleri arasında karşılaştırma yapılmıştır.
Fosil polenlerden, günümüzde hala Anadolu'da yayılışı olanların ekolojik özellikleri incelenerek, Abant ve Yeniçağa gölleri çevresindeki güncel vejetasyon ile karşılaştırılmıştır. Dünya'da Holosen başlangıcından günümüze kadar gerçekleşen iklim değişikliklerinin etkilerinin Batı Karadeniz Bölümü'nde de görüldüğü sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Anatolia is a geographical area that shows diversity in terms of both climate and vegetation cover. Climatic conditions and vegetation have undergone many changes from past to present. Changes caused by human have also been added to these changes since the Holocene. The study area, located in the inner part of the Western Black Sea Region, is among the rich areas of Turkey in terms of vegetation. Extensive studies in this area are important in terms of revealing and evaluating the history of this richness.
The aim of this thesis is to determine the climate changes in the region by examining the changes in the vegetation around the Abant and Yeniçağa lakes, located in the west of the Black Sea Region, with the data of pollen analysis.
The climate data used in the study were obtained from the Turkish State Meteorological Service. These climate data were used to determine the current climate characteristics of the region and to reveal the climate types in the study area. Climate analyzes are shown with figures, tables and graphics. Data used for fossil pollen analyzes were obtained from the European Pollen Database (EPD). The diagrams of the percentage values of pollen at the depths of the Abant and Yeniçağa lakes were created by using the Tilia program. By interpreting the pollen diagrams, a comparison was made between past climate characteristics and current climate characteristics based on vegetation change.
The ecological characteristics of the fossil pollens, which are still distributed in Anatolia today, were examined and compared with the current vegetation around Abant and Yeniçağa lakes. It was concluded that the effects of climate changes that took place in the world from the beginning of the Holocene to the present are also seen in the Western Black Sea Region.