Kullanılmış bazı kozmetik ürünlerde olası mikrobiyal kontaminasyonların araştırılması
Investigation of the potential microbial contaminations in some used cosmetic products
Yazar: EMİNE KÜBRA TÜRKER
Danışman: DOÇ. DR. MÜJDE ERYILMAZ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Kozmetik sektörü = Cosmetic sector ; Kozmetikler = Cosmetics ; Mikrobiyal kalite = Microbial quality ; Mikrobiyal kirlilik = Microbial contamination

Özet:
Kozmetik ürünler, steril olma zorunluluğu bulunmayan ürünlerdir. Bu ürünlerin formülasyonlarında yer alan özellikle organik kaynaklı hammaddeler ve su, mikroorganizmaların çoğalması için elverişli ortamlar oluşturur. Tüketicilere etkili, güvenli ve kaliteli bir şekilde ulaştırılması gereken kozmetik ürünlerin, mikrobiyolojik açısından sahip olması gereken özellikler TİTCK tarafından yayınlanan "Kozmetik Ürünlerde Güvenlilik Değerlendirmesine İlişkin Kılavuz Sürüm 3.0"de belirtilmiştir. 
Yapılan bu tez çalışmasında tüketiciler tarafından kullanılmış olan 30 adet rimel ve 30 adet ruj örneği mikrobiyolojik kontaminasyon açısından incelenmiş, mevzuatta belirtilen limitlere ve spesifikasyonlara uygunlukları araştırılmıştır. Ayrıca kontaminasyona neden olan mikroorganizmalar tür düzeyinde tanımlanarak, kontaminasyonun olası kaynağı hakkında fikir yürütülmüş ve önlenebilmesi için yapılması gerekenler belirtilmiştir. 
Çalışmamızda test edilen maskara örneklerinden sadece bir tanesinin, ruj örneklerinden ise dört tanesinin TİTCK tarafından yayımlanan ilgili kılavuzdaki mikrobiyolojik limit değerlerine uygun olmadığı görülmüştür. Yapılan identifikasyon testleri sonucunda maskara örneğinde kontaminasyona neden olan bakteri türünün Staphylococcus sciuri, ruj örneklerinde Kocuria kristinae, Streptococcus mitis, Streptococcus oralis, Streptococcus alactolyticus, Rothia mucilaginosa, Rothia dentocariosa olduğu saptanmıştır. Kontaminant olarak tespit edilen bu bakterilerin tamamı Gram pozitif olup çoğunun ağız, boğaz, solunum ve cilt florasının üyeleri olduğu görülmüştür. Kontaminasyonun tüketicilerin uygun olmayan kullanımlarından (birden fazla kişi tarafından aynı ürünün kullanımı, tükürük bulaşı, el hijyenine dikkat edilmemesi vs) kaynaklanmış olabileceği düşünülmüştür. Bu veriler bize kozmetik ürünlerin kullanılırken hijyen kurallarına dikkat edilerek, başkalarıyla paylaşılmadan, uygun koşullarda saklanarak ve üzerinde yazan genellikle ürünün açıldıktan sonraki ömrünü ifade eden etiketlere dikkat edilerek kullanılması gerektiğini bir kez daha göstermektedir.

Abstract:
Cosmetic products are products of being sterile. The raw materials of organic origin and water in the formulations of these products create favorable environments for the proliferation of microorganisms. The microbiological features of cosmetic products, which must be delivered to consumers in an effective, safe and high quality manner, are specified in the "Guideline on Safety Evaluation in Cosmetic Products Version 3.0" published by TITCK.
In this thesis study, 30 mascara and 30 lipstick samples used by consumers were examined in terms of microbiological contamination and their compliance with the limits and specifications specified in the legislation was investigated.
In addition, the microorganisms causing the contamination were defined at the species level, an idea was given about the possible source of the contamination and the actions to be taken to prevent it were stated.
It was observed that only one of the mascara samples and four of the lipstick samples tested in our study did not comply with the microbiological limit values in the relevant guideline published by TITCK. As a result of the identification tests, it was determined that the bacteria causing the contamination in the mascara sample was Staphylococcus sciuri, and in the lipstick samples Kocuria kristinae, Streptococcus mitis, Streptococcus oralis, Streptococcus alactolyticus, Rothia mucilaginosa, Rothia dentocariosa. All of these bacteria detected as contaminants were Gram positive and most of them were members of the mouth, throat, respiratory and skin flora. It was thought that the contamination may have been caused by the inappropriate use of consumers (use of the same product by more than one person, saliva contamination, not paying attention to hand hygiene, etc.). These data show us once again that cosmetic products should be used by paying attention to hygiene rules, without sharing with others, by storing them under appropriate conditions, and by paying attention to the labels, which usually express the life of the product after opening.