Kabul ve kararlılık yaklaşımına dayalı grup psikoeğitim programının hemşirelerin psikolojik esneklik düzeyleri üzerine etkisi
The effect of group psychoeducation program based on the acceptance and commitment aproach on psychological flexibility levels in nurses
Yazar: DEMET YÜCEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEHER GÖNEN ŞENTÜRK
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Kabul ve kararlılık terapisi = Acceptance and commitment therapy ; Psiko-eğitim programı = Psycho-educational program ; Psikolojik esneklik = Psychological flexibility

Özet:
Kabul ve Kararlılık Terapisi yaklaşımına dayalı grup psikoeğitim programının hemşirelerin psikolojik esneklik düzeyleri üzerine etkisini incelemek amacıyla ön-test son test düzeninde, yarı deneysel olarak yapılan çalışma Mart 2021- Ağustos 2021 tarihleri arasında 60 hemşire (kontrol grubu=30, psikoeğitim grubu=30) ile yürütülmüştür. Veriler Kişisel Bilgi Formu ve Psikolojik Esneklik Ölçeği ile çalışmanın başında, 8 oturumun sonunda ve bir ay sonra olmak üzere yüzyüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin analizinde sayı, yüzde, ortalama, Kolmogrov-Smirnov,  ANOVA, Mann Whitney U ve ki kare testleri kullanılmıştır. 
Araştırmaya katılan psikoeğitim grubunun yaş ortalaması 28.13±8.05, %70'i kadın, %86.7'sı bekâr, %70'i üniversite mezunu, %83,7'si vardiyalı olarak çalışmakta, %93,7'si haftada 40 saatin üzerinde çalışmakta, %43,3'ü 2 ile 5 yıl arasında mesleki deneyime sahiptir. Kontrol grubundaki katılımcıların yaş ortalaması 28.93±7.30, %76.7'si kadın, % 70'i bekâr, % 66,7'si üniversite mezunu, % 90'ı vardiyali olarak çalışmakta, %96,7'si haftada 40 saatin üzerinde çalışmakta,  % 36,7'si 2 ile 5 yıl arasında mesleki deneyime sahiptir. 
Psikoeğitim grubu katılımcılarının psikolojik esneklik toplam puan ortalamaları incelendiğinde ön test (128.57±21.60), son test (156.93±21.81) ve izlem testi (153.80±16.29) puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır (F: 38.625 p=0.000). Kontrol grubu katılımcılarının psikolojik esneklik toplam puan ortalamaları incelendiğinde ön test (131.30±17.36), son test (134.80±21.01) ve izlem testi (131.50±16.45) puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktur (F: 0.566 p=0.754). 
 Kabul ve Kararlılık Yaklaşımına dayalı grup psikoeğitim programı hemşirelerin psikolojik esneklik düzeyini arttırmada etkili bir yöntemdir. Hemşirelerde psikolojik esneklik düzeyi arttırılarak stres, tükenmişlik ve duygusal sorunlar gibi olumsuz durumlar önlenebilir. 
Anahtar Kelimeler:  Hemşirelik, kabul ve kararlılık terapisi, psikolojik esneklik, psikoeğitim programı

Abstract:
The researcher conducted this quasi-experimental study with 60 nurses (control group=30, psychoeducation group=30) for the purpose of examining the impact of group psychoeducation program based on the Acceptance and Determination Therapy approach on psychological flexibility level in nurses in a pretest-posttest design between March 2021 and August 2021. The researcher collected the data via the Personal Information Form and the Psychological Flexibility Scale using the face-to-face interview method at the beginning of the study, at the end of eight sessions and one month later. In analysis of the data, the researcher used number, percentage, mean, Kolmogrov-Smirnov, ANOVA, Mann-Whitney U and chi-square tests.  
Mean age of the psychoeducation group which took part in the study was 28.13±8.05 years. Of the psychoeducation group participants, 70% were female, 86.7% were single, 70% were university graduate, 83.7% worked in shift, 93.7% worked more than 40 hours a week, 43.3% had an occupational experience of two to five years. Mean age of the control group participants was 28.93±7.30 years. Of the control group participants, 76.7% were female, 70% were single, 66.7% were university graduate, 90% worked in shift, 96.7% worked more than 40 hours a week, 36.7% had an occupational experience of two to five years.
Examining the mean total psychological flexibility scores of the psychoeducation group participants, there was a statistically significant difference between the mean pretest (128.57±21.60), posttest (156.93±21.81) and follow-up test (153.80±16.29) scores (F: 38.625 p=0.000). Examining the mean total psychological flexibility scores of the control group, there was no statistically significant difference between the mean pretest (131.30±17.36), posttest (134.80±21.01) and follow-up test (131.50±16.45) scores (F: 0.566 p=0.754). 
 Group psychoeducation program based on the Acceptance and Commitment approach is an effective method for increasing the psychological flexibility level in nurses. It is possible to prevent negative situations like stress, burnout and emotional issues by increasing the psychological flexibility level in nurses.  

Key Words: Acceptance and commitment therapy, nursing, psychological flexibility, psychoeducation program