HIV/AIDS hastalarında periferik kan örneklerinde real-time PCR'ın toksoplazmoz tanısındaki yerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the diagnosis toxoplasmosis's by real-time PCR in peripheral blood samples in HIV/AIDS patients
Yazar: GONCAGÜL KIR
Danışman: DOÇ. DR. OKTAY ALVER
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı / Mikrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: AIDS = AIDS ; HIV = HIV ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Teşhis = Diagnosis ; Toksoplazma = Toxoplasma ; Toksoplazmoz = Toxoplasmosis

Özet:
Zorunlu hücre içi bir protozoon olan Toxoplasma gondii'nin neden olduğu 
toksoplazmoz, immünsüprese kişilerde önemli morbidite ve mortalite 
sebeplerindendir. İmmünkompetan kişilerde toksoplazmoz tanısında kullanılan 
serolojik testler, HIV'le yaşayan (Human Immunodeficiency Virus/ İnsan İmmün 
Yetmezlik Virüsü) bireylerde antikor yanıtı olmadığından güvenilir değildir ve 
moleküler testler ile doğrulanmalıdır. Çalışmamızda HIV'li hasta grubunda, düşük 
antikor yanıtı nedeniyle oluşabilecek yanlış negatiflikleri qPCR (Gerçek Zamanlı 
Polimeraz Zincir Reaksiyonu) testi ile doğrulayarak, toksoplazmoz koenfeksiyonunun 
teşhisinde moleküler tabanlı testin uygulanabilirliğinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Bursa Uludağ Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları polikliniğine randevulu 
olarak gelen HIV pozitif, Anti-Toxoplasma IgG ve Anti-Toxoplasma IgM istemi 
yapılan toplam 137 gönüllü çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen 
gönüllülerden EDTA'lı tüpe kan alınarak, buffy coat ayrıştırılmış ve DNA Mini Kit 
(Qiagen, Almanya) kullanılarak ekstraksiyon yapılmıştır. QuantiNova Probe PCR Kit 
(QiaGen, Germany) ve Primer Design Advenced Kit (Genesig, UK) kullanılarak 
amplifikasyon gerçekleştirilmiştir. PCR testi sonuçları Anti-Toxoplasma IgG ve AntiToxoplasma IgM, CD4+ T lenfosit sayısı, hastaların kullandığı tedaviler ve 
demografik özellikleri ile karşılaştırılmıştır. 
Gerçek Zamanlı PCR ile çalışılan 137 örnekten, iki örnekte (%1,45) T. gondii
DNA'sı saptanmıştır ve bu iki hasta toksoplazmoz açısından seronegatif olarak 
bulunmuştur. 
Bu çalışmada pozitif çıkan iki hastanın birinde antiretroviral tedavinin yanı sıra 
profilaktik tedavi kullanmasına rağmen, T. gondii DNA'sı saptanmış olması ve iki
hastanın da toksoplazmoz açısından seronegatif olması moleküler testlerin önemini 
vurgulamaktadır.

Abstract:
Toxoplasmosis caused by Toxoplasma gondii is one of the important causes of 
morbidity and mortality in immunosuppressed people. Serological tests used in the 
diagnosis of toxoplasmosis in immunocompetent people are not reliable because there 
is no antibody response in individuals with HIV (Human Immunodeficiency Virus)
and should be confirmed by molecular tests. In our study, it was aimed to verify the 
applicability of a molecular-based test that can help diagnose toxoplasmosis 
coinfection by using a Real-time Polymerase Chain Reaction test (qPCR) for false 
negativities that may occur due to a low antibody response in this patient group.
A total of 137 HIV-positive volunteers who came to Bursa Uludag University 
Infectious Diseases Outpatient Clinic by appointment, who were asked for AntiToxoplasma IgG and Anti-Toxoplasma IgM, were included in the study. Blood was 
taken from the volunteers included in the study into a tube with EDTA, buffy coat was 
decomposed and DNA was extracted using a Mini Kit (Qiagen, Germany). 
Amplification was performed using the QuantiNova Probe PCR Kit (QiaGen, 
Germany) and the Primer Design Advanced Kit (Genesig, UK). PCR test results were 
compared with Anti-Toxoplasma IgG and Anti-Toxoplasma IgM, CD4+ T 
lymphocyte count, treatments used by patients and demographic characteristics. Of the 
137 samples studied with Real-time PCR, in two samples (1.45%) T. gondii DNA was 
detected and these two patients were found to be seronegative for toxoplasmosis.
In this study, very high positivity rates were not expected due to the fact that 
there were very few patients with CD4+ T lymphocyte count <200 cells/µl, all patients 
were using antiretroviral therapy and had no symptoms in terms of toxoplasmosis. But 
despite the fact that one of the two patients who tested positive used prophylactic 
treatment in addition to antiretroviral therapy, the fact that Toxoplasma gondii DNA 
was detected and both patients were seronegative for toxoplasmosis emphasizes the 
importance of molecular tests.