Koroner arter cerrahisinde preoperatif antikoagülan ve antitrombotik tedavinin postoperatif kanama üzerine etkisi
Effect of preoperative anticoagulant and antitrombotic therapy on postoperative bleeding in coronary artery surgery
Yazar: ABDULLAH ARİF YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET NESİMİ EREN
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery
Dizin: Antikoagülanlar = Anticoagulants ; Antitrombinler = Antithrombins ; Aspirin = Aspirin ; Cerrahi-kardiyovasküler = Surgery-cardiovascular ; Drenaj = Drainage ; Enoxaparin = Enoxaparin ; Hemorajiler = Hemorrhage ; Heparin = Heparin ; Kan pıhtılaşma bozuklukları = Blood coagulation disorders ; Kardia = Cardia ; Kardiyopulmoner bypass = Cardiopulmonary bypass ; Koroner arter bypass = Coronary artery bypass ; Postoperatif komplikasyonlar = Postoperative complications

Özet:
Koroner bypass cerrahisi geçiren hastalardaki en önemli problemlerden biri kanamadır. Koroner arter hastalığı tedavisinde kullanılan antiplatelet ve antikoagülan tedaviler kanama miktarının artmasına sebep olabilmektedir. Çalışmamızda preoperatif dönemde verilen asetilsalisilik asit ve enoxaparin tedavilerinin postoperatif drenaj üzerine etkilerini araştırdık. Ocak 2008- Temmuz 2009 tarihleri arasında izole koroner bypass yapılan elektif 151 vaka retrospektif olarak incelendi. Reoperasyon yapılan, ilave kardiyak cerrahi yapılan, son beş günde aspirin ve enoxaparin dışında antiplatelet ve antikoagülan ilaç kullanım öyküsü olan, koagülopatik, malignitesi olan hastalar, intraoperatif exitus olan olgular çalışmaya dahil edilmedi. Üç gruba ayrılan hastalardan grup 1 (n=63) coraspin 100 mg tablet 1x1 kullanan ve pompada opere edilen hastalardan oluşmaktaydı. Grup 2 (n=55) coraspin 100 mg tablet 1x1 kullanan ve atan kalpte KABG yapılan hastalardan oluşmaktaydı. Grup 3 (n=33) ise clexane 0,6 cc 2x1 subkutan tedavisi verilen ve pompada opere edilen hastalardan oluşmaktaydı. İstatistiksel yöntem olarak tanımlayıcı değerler tek yönlü ANOVA testi ile hesaplanıp anlamlı fark saptanan değişkenler Tukey HSD ve Tamhane testleri ile değerlendirildi. Postoperatif drenaj miktarı açısından grup 1 diğer iki gruptan da fazla drenaj miktarı gösterirken grup 2 ve grup3 kendi aralarında benzer özellikler göstermiştir. Atan kalpte KABG yapılamayan ve pompada KABG yapılması gereken hasta grubunda aspirin tedavisi yerine enoxaparin tedavisi verilmesinin drenaj miktarını azalttığı saptanmıştır. Ancak atan kalpte KABG planlanan hasta grubunda drenaj miktarı açısından enoxaparinin aspirine üstünlüğü olmadığından aspirin enoxaparine tercih edilebilir.ANAHTAR SÖZCÜKLER: kanama, aspirin, enoxaparin, drenaj, koroner bypass greftleme, reoperasyon

Abstract:
One of the most important problem in the patients who had coronary bypass surgery is bleeding. The antiplatelet and anticoagulant therapy used in coronary artery disease may increase bleeding. We have investigated the effect on postoperative drainage of acetylsalicylic acid and enoxaparin used preoperatively. One hundred and fiftyone patient operated between January 2008- July 2009 who had only coronary artery bypass surgery evaluated retrospectively. Patients who had reoperation, had extra cardiac surgery, used any antiplatelet or anticoagulant drug except aspirin and enoxaparin within five days before surgery, had coagulopathic disorders, had malignancy or died during surgery are excluded. Patients were divided into three groups. Group 1 (n=63) consists of patients who used coraspin 100 mg tbl. once a day and had on-pump coronary artery bypass grafting (CABG). Group 2 (n=55) consists of patients who used coraspin 100 mg tbl. once a day and had OPCAB. Group 3 (n=33) consists of patients who used clexane twice a day and had on-pump CABG. Descriptive tests are calculated by using one way ANOVA. Significant parameters are evaluated by Tukey HSD?s test and Tamhane test. Group 1 had greater amount of drainage postoperatively in contrast with group 2 and group 3. Group 2 and Group 3 had similar drainage levels. Enoxaparin instead of coraspin decreases the amount of drainage in patients who are suitable for on-pump CABG because can not be operated OPCAB. But patients who are planned to be operated using OPCAB methods can be treated with aspirin instead of enoxaparin because there isn?t any significant differance between them.KEYWORDS: hemorrhage, aspirin, enoxaparin, drainage, coronary bypass grafting, reoperation