Zorunlu iyodinasyon sonrası endemik guatr bölgesinde mng olgularının tiroid fonksiyonları: İdrar iyot düzeyleri, Tc99m perteknetat uptake'leri ve I-131 uptake'leri arasındaki ilişki
Correlation of thyroid functions, urinary iodine excretion, Tc99m pertechnetate and i-131 uptakes in patients with multinodular goiter after mandatory iodinization
Yazar: ARZU CENGİZ
Danışman: PROF. DR. BİNNUR KARAYALÇIN
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2007
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Çalışmamızda amaç; multunodüler guatr (MNG) hastalarının idrar iyot
düzeylerine bakarak yeterli iyot alımının olup olmadığını belirlemek, idrar iyot
düzeyleri ile tiroid Tc99m perteknetat uptake (TcPU) düzeyleri arasındaki ilişkiyi
değerlendirmektir. Ayrıca ötiroid, subklinik ve klinik hipertiroid hasta gruplarında
TcPU değerlerinin farkı araştırılacaktır. Bunun dışında TcPU ve I-131 uptake değerleri
arasındaki ilişkiye bakarak radyasyon dozu ve kullanım avantajlarından dolayı TcPU
değerlerinin I-131 uptake yerine kullanılıp kullanılamayacağını belirlemektir.
Çalışmaya yaşları 24-74 yaş (ort. 52.8±11,2 yıl) arasında olan, MNG tanısı
almış 29 hasta (23 K, 6 E) dahil edildi. Hastaların kan ve idrar örnekleri alındıktan
sonra TcPU'leri yapılarak tiroid sintigrafisi görüntüleri alındı ve tiroid
ultrasonografileri yapılarak değerlendirildiler. Daha sonra I-131 uptake ölçümü
yapılarak 4., 24. saat uptake'leri elde edildi.
Çalışmamızda 29 hastadan 21'inde (%72) idrar iyodu, yeterli iyot alımını
gösteren 100 μg/gr kre düzeyinin üzerindeydi. Hastaların median idrar iyodu düzeyi
130 μg/gr kre olarak bulundu. Hastaların idrar iyot düzeyleri ile TcPU değerleri
arasında literatürle uyumlu anlamlı negatif korelasyon bulundu. TSH değerlerine göre
bakıldığında 18 hasta ötiroid iken 11 hasta hipertiroid (6 subklinik, 5 klinik) idi. TcPU
değerlerinin hipertiroid hastalarda ötiroid hastalardan yüksek olduğu saptandı, ancak bu
fark istatistiksel olarak anlamlı değildi. Ötiroid olan 18 hastanın 9 tanesinde sintigrafik
olarak aktif nodül izlendi. Hastaların TcPU değerleri ile I-131 4. ve 24. saat uptake
değerleri arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı.
Sonuç olarak hastalarımızda median idrar iyot düzeyi 130 μg/gr kre olarak
yeterli düzeyde bulunmuştur. İyodinasyon sonrası olguların %37'sinde yüksek oranda
hipertiroidi olduğu saptanmıştır. Ötiroid hastaların yarısında tiroid sintigrafisinde
hiperaktif nodüllerin yer aldığı saptanarak MNG hastalarının değerlendirilmesinde
tiroid sintigrafisinin önemli rolü olduğu gösterilmiştir. TcPU ile I-131 uptake arasında
anlamlı pozitif korelasyon bulunarak çok daha pratik bir yöntem olan TcPU
kullanılarak I-131 uptake'lerin hesaplanabileceği gösterilmiştir. Daha geniş hasta
serilerinde gerek idrar iyodu ile TcPU arasındaki ilişkinin, gerek ötiroid hastalarla hipertiroid hastalarının uptake'leri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesinin yararlı
olacağı düşünülmüştür.

Abstract:
The aims of this study are 1. to evaluate the association between urine
iodine levels and thyroid Tc99m pertechnetate uptake (TcPU) levels in
multinodular goiter (MNG) patients, 2. to evaluate TcPU levels in euthyroid,
subclinical and clinical hyperthyroid patient groups, 3. by comparing TcPU and I-
131 uptake levels to decide whether TcPU can be used instead of I-131 uptake.
24-74 year old (mean 52.8±11.2) 29 (23 F, 6 M) multinodular goiter
patients were included to the study. After taking blood and urine samples, TcPU
tests and thyroid scintigraphies were done and the patients were evaluated with
thyroid ultrasound. By performing I-131 uptake measurements 4. and 24. hour
uptake levels were calculated.
In this study, 21 of 29 patients (%72) had urinary iodine level above 100
μg/gr cre that indicates sufficient iodine intake. There was a significant negative
correlation between TcPU levels and urine iodine levels as indicated in the
literature. According to TSH levels, while 18 patients were euthyroid, 11 were
hyperthyroid (6 subclinical, 5 overt clinic). TcPU levels were found to be higher
in hyperthyroid patients than euthyroid ones, but this difference was not
statistically significant. In 9 euthyroid patients there were hyperactive nodules.
There was a significant positive correlation between patients' TcPU and I-131 4.
and 24. hour uptake values.In conclusion, our patients' median urinary iodine level was 130 μg/gr cre
which was sufficient. After iodinisation, high percentage (%37) of patients were
hyperthyroid. We found that half of euthyroid patients had hyperactive nodules
which showed the importance of thyroid scintigraphy in the evaluation of
multinodular goiter patients. Correlation of TcPU and I-131 uptake levels suggest
that TcPU can be used instead of I-131 uptake levels. Our preliminary results
suggest that it would be important to evaluate the relationship between urinary
iodine and TcPU levels in larger series of MNG patients after mandatory
iodinization.