Obez ve non-obez hipertansif hastalarda 24 saatlik ambulatuar kan basıncı ölçümü ile obezitenin kan basıncı değişkenliği üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evalution of the effect of 24-hour ambulatory blood pressure measurement on blood pressure variability in obese and non-obese hypertensive patients
Yazar: MEHMET BURAK ERÇİN
Danışman: PROF. DR. HALİL ZEKİ TONBUL
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Çalışmamızda obez ve non obez, evre 1 veya evre 2 hipertansif hasta grubunda 24 saatlik ambulatuar kan basıncı ölçümü yöntemi ile kan basıncı değişkenlik parametrelerini karşılaştırmak, obez hastalarda kan basıncı değişkenliğinin daha yüksek olup olmadığını incelemek ve kullanılan anti-hipertansif tedavinin kan basıncı değişkenliği üzerine etkisini incelemektir.
Yöntem: Nefroloji ve Kardiyoloji polikliniklerine başvuran hastalar arasından 24 saatlik ambulatuvar kan basıncı ölçümü yapılmış olan daha önce hipertansiyon tanısı olup, anti hipertansif tedavi alan ya da almayan, ya da yeni hipertansiyon tanısı alan 100 adet obez ve 50 adet non-obez hasta seçildi. Hastaların demografik verileri, boy ve kilo ölçümleri, laboratuvar parametreleri, ek hastalıkları, istirahat kan basıncı ölçüm değerleri ,24 saatlik ambulatuvar kan basıncı ölçümü ile hesap edilen kan basıncı değişkenliği parametreleri ve ortalama kan basıncı ölçüm değerleri kaydedildi. Her iki grupta da non dipper paternde kan basıncı olan hasta sayısı belirlendi. İstatistiksel analizde SPSS versiyon 18.0 kullanıldı. Sonuçlar %95'lik güven aralığında, anlamlılık p <0,05 düzeyinde değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamızda her 3 grubunda yaş dağılımı ve diyabetik hasta sayısı benzerdi.
(p=0.623 ve p=0.986 ). Non obez ve obez hasta gruplarında biyokimyasal parametrelerin dağılımında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark belirlenmedi (p>0,05). Ortalama sistolik kan basıncı ölçüm değerlerinin hasta grupları içindeki dağılımı istatistiki olarak farklı kaydedildi ( p=0,015). Ortalama diyastolik kan basıncı ölçüm değerlerinin hasta grupları içindeki dağılımı istatistiki olarak farklı kaydedildi (p=0.032). Kan basıncı değişkenliği parametreleri açısından gruplar karşılaştırıldığında en yüksek Evre 2 obez grupta, en düşük non obez grupta kan basıncı değişkenliği tespit edildi. Sistolik kan basıncı değişkenliği açısından; SD24 sistolik kan basıncı değişkenliği Evre 2 obez grupta 19.33±4,39 mm/Hg, Evre 1 obez grupta 18.32±4.08 mm/Hg ve Non obez grupta 14.11±3,28 mm/Hg idi ( p <0,01 ;p <0,01 ; p<0,01 ), SDd sistolik kan basıncı değişkenliği Evre 2 obez grupta 22.75±5.20 mm/Hg , Evre 1 obez grupta 17.85±4,83mm/Hg ve Non obez grupta 13.45±3,69 mm/Hg idi (p <0,01 ; p <0,01 ; p < 0,01 ), ARV 24 sistolik kan
v
basıncı değişkenliği Evre 2 obez grupta 15.40±3,72 mm/Hg ,Evre 1 obez grupta 12,86±3,86 mm/Hg ve Non obez grupta 8,99±2,82 mm/Hg saptandı (p<0,01 ; p< 0,01 ; p< 0,01 ) ve farklar istatistiksel olarak anlamlı düzeydeydi. Diyastolik kan basıncı değişkenliği açısından; SD24 diyastolik kan basıncı değişkenliği Evre 2 obez grupta 13.51±2,97 mm/Hg, Evre 1 obez grupta 12.95±2,59 mm/Hg ve non obez grupta 10.84±2,70 mm/Hg idi ( p <0,01 ; p <0,01 ;p < 0,01 ), SDd diyastolik kan basıncı değişkenliği Evre 2 obez grupta 14.74±3,73 mm/Hg, Evre 1 obez grupta 12.34±2,75 mm/Hg ve Non obez grupta 10.13±2,64 mm/Hg saptandı ( p <0,01 , p <0,01 ve p=0,033 ).
ARV24 diyastolik kan basıncı değişkenliği Evre 2 obez grupta 9,97±3,23 mm/Hg, Evre 1 obez grupta 9,09±2,54 mm/Hg ve Non obez grupta ise 6.58±1,93 mm/Hg olarak saptandı (p < 0,01 ; p < 0,01 ; p < 0,01 ).
Çalışmamızda obez grupta ve non obez grupta kalsiyum kanal blokeri ve renin-anjiotensin-aldosteron inhibitörü kullanma oranları benzer bulundu (p=0,561 ve p=0,486). Hem obez grupta, hem de non obez grupta kalsiyum kanal blokeri kullanımının tüm kan basıncı değişkenliği parametrelerinde azalma sağladı tespit edildi. ARV24 sistolik kan basıncı değişkenliği ile vücut ağırlığı arasında orta derecede ( r=0,553 ve p<0,01 ), BMI ile iyi derecede ( r=0,608 ve p<0,01 ), ortalama sistolik kan basıncı ile düşük derecede (r=0,28 ve p<0,01 ) korelasyon tespit edildi. Gruplar arasında non dipper hasta sayısı yönünden fark saptanmadı ( p=0,792 ).
Sonuç: Evre1 ve evre 2 hipertansif hastaların dahil edildiği çalışmamızda Evre 1 ve Evre 2 obez grupta Non obez gruba kıyasla tüm kan basıncı değişkenliği parametreleri daha yüksek saptandı. Kalsiyum kanal blokeri kullanan hem obez hem de non obez hastalarda kan basıncı değişkenliği daha düşük saptandı. Kan basıncı değişkenliği yükseldikçe hipertansiyona bağlı morbidite ve mortalite de artış gözlenmektedir. Hem obez hem de hipertansif hastalarda hipertansiyonun medikal tedavi ile kontrol altına alınması, medikal tedavi de kalsiyum kanal blokeri kullanımının da dikkate alınması ve mutlaka yaşam tarzı değişiklikleri ile hastaların kilo vermesinin de sağlanması gerekmektedir.

Abstract:
Objective: The aim of our study is to compare the blood pressure variability parameters using the method of 24-hour ambulatory blood pressure measurement in obese and non obese, stage 1 or stage 2 hypertensive patient groups. Additionally, we investigate whether blood pressure variability is higher in obese patients and examine the effect of anti hypertensive treatment on blood pressure variability.
Method: One hundred obese and fifty non-obese patients, previously diagnosed with hypertension and either receiving or not receiving antihypertensive treatment, or newly diagnosed with hypertension, were selected from patients attending the Nephrology and Cardiology outpatient clinics. Demographic data, heigt and weight measurement, laboratory parameters, comorbidities, resting blood pressure measurement values, blood pressure variability parameters calculated by 24-hour ambulatory blood pressure measurement, and mean blood pressure measurement values were recorded. The number of patients with a non-dipper pattern in both groups was determined. SPSS version 18.0 was used for statistical analysis. Results were evaluated at a significance level of p < 0.05 with a 95% confidence interval.
Results: In our study, the age distribution and the number of diabetic patientes were similar in all three groups (p=0.623 and p =0.986). There was no statistically significant difference in the distribution of biochemical parameters between non-obese and obese patient groups ( p>0.05 ) .The distribution of average systolic blood pressure measurement values within patient groups was statistically different (p=0.015). The distribution of average diastolic blood pressure measurement values within patient groups was statistically different (p=0.032). When comparing groups in terms of blood pressure variability parameters, the highest blood pressure variablitiy was found in the Stage 2 obese group, and the lowest in the Non-obese group. Regarding systolic blood pressure variability;SD24 systolic blood pressure variablitiy was 19.33±4.39 mm/Hg in the Stage 2 obese group, 18.32±4.08 mm/Hg in the Stage 1 obese group, and 14.11±3.28 mm/Hg in the Non-obese group (p<0,01 ;p<0,01;p<0,01). SDd systolic blood pressure variability was 22.75±5.20
vii
mm/Hg in the Stage 2 obese group, 17.85±4.83 mm/Hg in the Stage 1 obese group, and 13.45±3.69 mm/Hg in the Non-obese group (p<0.01 ;p<0.01;p<0.01 ), and ARV24 systolic blood pressure variability was15.40±3.72 mm/Hg in the Stage 2 obese group, 12.86 ± 3.86 mm/Hg in the Stage 1 obese group, and 8.99±2.82 mm/Hg in the Non-obese group (p<0,.01 ;p<0.01;p<0.01 ), and the differences were statistically significant. In terms of diastolic blood pressure variability; SD24 diastolic blood pressure variability was 13.51 ± 2.97 mm/Hg in the Stage 2 obese group, 12.95±2.59 mm/Hg in the Stage 1 obese group and 10.84±2.70 mm/Hg in the Non-obese group (p<0.01;p<0.01;p<0.01 ), SDd diastolic blood pressure variability was 14.74±3.73 mm/Hg in the Stage 2 obese group, 12.34±2.75 mm/Hg in the Stage 1 obese group, and 10.13±2.64 mm/Hg in the Non-obese group (p<0.01; p<0.01 and p=0.033) and ARV24 diastolic blood pressure variability was 9.97± 3.23 mm/Hg in the Stage 2 obese group,9.09±2.54 mm/Hg in the Stage 1 obese group, and 6.58±1.93 mm/Hg in the Non-obese group (p<0.01;p<0.01;p<0.01 ). The use of calcium channel blockers and renin-angiotensin-aldosterone inhibitors was found to be similar in the obese and non-obese groups (p=0.561 and p=0.486 ). Both in the obese and non-obese groups, the use of calcium channel blockers resulted in a decrease in all blood pressure variability parameters. Modarete correlation was found between ARV24 systolic blood pressure variability and weight (r=0,553 and p<0.01), good correlation between BMI and ARV24 systolic blood pressure variability (r=0.608 and p<0.01),and low correlation between average systolic blood pressure and ARV24 systolic blood pressure variability (r=0.28 an p<0.01). No difference was found between groups in terms of the number of non-dipper patients (p=0.792).
Conclusion: In our study, including Stage 1 and Stage 2 hypertensive patients, all blood pressure variability parameters were found to be higher in the Stage 1 and Stage 2 obese group compared to the Non-obese group. The use of calcium channel blockers resulted in lower blood pressure variability in both obese and non-obese patients. As blood pressure variability increases, an increase in morbidity and mortality associated with hypertension is observed. Control of hypertension with medical treatment in both obese and hypertensive patients, consideration of calcium channel blocker use in medical treatment, and ensuring weight loss through lifestyle changes in patients are essential.