Polikliniğimizde vitiligo tanısı alan hastaların epidemiyolojik ve klinik verilerinin retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of epidemiological and clinical data of patients diagnosed with vitiligo in our outpati̇ent clinic
Yazar: MERT BARAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPER ALYANAK
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Dermatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Epidemiyoloji = Epidemiology ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Vitiligo = Vitiligo

Özet:
Amaç: Vitiligo, progresif fonksiyonel melanosit kaybından kaynaklanan edinilmiş, depigmente maküler lezyonlarla karakterize bir deri hastalığıdır. Vitiligo toplumda sık görülen bir hastalık olup, hastaları kozmetik ve psikososyal açıdan önemli ölçüde etkilemektedir. Hastalıkla ilgili yapılan detaylı ve geniş epidemiyolojik ve klinik değerlendirmeler hastalığın ilerleyiş süreci, tedavi seçimi, eşlik eden hastalıkların artan farkındalıkla erken tanı ve tedavisinde yol gösterici olmaktadır. Bu nedenle, kliniğimize başvuran ve vitiligo tanısı alan hastaların epidemiyolojik ve klinik verilerinin retrospektif olarak değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya non-segmental vitiligo olarak değerlendirilen 327 hasta alındı. Hastaların demografik özellikleri (yaş ve cinsiyet), vitiligo başlangıç yaşı ve hastalık süresi, vitiligo nedeniyle kullandığı tedaviler, vitiligo klinik tipi, lezyonların yerleşim bölgesi, eşlik eden otoimmün tiroid hastalığı verileri kayıt altına alınarak değerlendirildi. Bulgular: 327 hastanın 169'u (%51,7) erkek, 158'i (%48,3) kadın hastadan oluşmaktaydı. Erkek/kadın oranı 1,1:1 olarak bulundu. Hastaların ortalama yaşı 37,26±18,07 yıl, cinsiyete göre yaş ortalamaları kadınlarda 37,44±18,19 yıl, erkeklerde 37,08±18 yıldı. Hastalığın ortalama başlangıç yaşı 29,17±15,79 yıl, cinsiyete göre ortalama başlangıç yaşı kadınlarda 29,13±16,46 yıl, erkeklerde 29,2±15,15 yıldı. Hastaların %54'ü <30 yaş, %46'sı 30 yaş ve üzeri hastalık başlangıç yaşına sahipti. Hastalarda ortalama hastalık süresi 4,6±5,27 yıldı. Cinsiyete göre ortalama hastalık süresi kadınlarda 5,03±6,2 yıl, erkeklerde 4,18±4,11 yıldı. Jeneralize vitiligo (%58,8) ve akrofasiyal vitiligo (%29,9) en sık klinik tiplerdi. Hastalık süresi 1-5 yıl olanların jeneralize tip oranı, 10 yıl üzeri olanların oranından istatistiksel olarak anlamlı farklı bulundu. Baş-boyun (%68,9) ve ekstremite (%64) lezyonların en sık yerleşim yeriydi. Eşlik eden otoimmün tiroid hastalığı hastaların %13,5'unda görüldü. Cinsiyete göre eşlik eden otoimmün tiroid hastalığı kadınlarda %19,5 oranında, erkeklerde %7,4 oranında olup gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı fark bulundu. Hastaların %89,5'unun vitiligo için tedavi aldığı, %10,5'unun ise hiç tedavi almadığı görüldü. En sık kullanılan tedaviler topikal tedavi (%76,1) ve topikal tedavi+fototerapi (%14,6) olarak bulundu. Jeneralize tipe sahip hastalarda topikal tedavi, akrofasiyal ve universal tipe sahip hastalarda topikal tedavi ve topikal tedavi+fototerapi oranları açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu. Hastalık süresi 10 yıl üzeri olanların topikal tedavi+fototerapi oranları diğer iki gruptan, topikal tedavi açısından üç grup birbirinden istatistiksel olarak anlamlı farklı bulundu. Sonuç: Çalışmamızda hastaların epidemiyolojik ve klinik özellikleri literatürdeki diğer çalışmalar ile benzerlik göstermektedir. Ülkemizde vitiligo ile ilgili daha fazla ve özellikle prospektif çalışma yapılmasının yararlı olacağını düşünmekteyiz. Anahtar Kelimeler: Vitiligo, epidemiyoloji, klinik.

Abstract:
Aim: Vitiligo is a skin disease characterized by acquired, depigmented macular lesions resulting from progressive loss of functional melanocytes. Vitiligo is a common disease in the society and affects patients significantly in terms of cosmetic and psychosocial aspects. Detailed and extensive epidemiological and clinical evaluations of the disease guide the progression of the disease, the choice of treatment, and the early diagnosis and treatment of comorbidities with increased awareness. Therefore, it was aimed to retrospectively evaluate the epidemiological and clinical data of patients who applied to our clinic and were diagnosed with vitiligo. Material and Methods: 327 patients evaluated as non-segmental vitiligo were included in the study. Demographic characteristics of the patients (age and gender), age at onset of vitiligo and duration of disease, treatments used for vitiligo, clinical type of vitiligo, location of lesions, accompanying autoimmune thyroid disease data were evaluated. Results: Of 327 patients, 169 (51.7%) were male and 158 (48.3%) were female. The male/female ratio was found to be 1,1:1. The mean age of the patients was 37.26±18.07 years, the mean age according to gender was 37.44±18.19 years in females and 37.08±18 years in males. The mean age of onset of the disease was 29.17±15.79 years, the mean age of onset by gender was 29.13±16.46 years in females and 29.2±15.15 years in males. 54% of the patients were <30 years old, 46% had the age of onset of the disease 30 years or older. The mean disease duration in the patients was 4.6±5.27 years. The mean duration of disease by gender was 5.03±6.2 years in females and 4.18±4.11 years in males. Generalized vitiligo (58.8%) and acrofacial vitiligo (29.9%) were the most common clinical types. The rate of generalized type of patients with a disease duration of 1-5 years was found to be statistically significantly different from the rate of those with a disease duration of more than 10 years. Head and neck (68.9%) and extremities (64%) were the most common locations of the lesions. Concomitant autoimmune thyroid disease was seen in 13.5% of the patients. Accompanying autoimmune thyroid disease according to gender was 19.5% in females and 7.4% in males, and there was a statistically significant difference between the groups. It was observed that 89.5% of the patients received treatment for vitiligo, and 10.5% did not receive any treatment. The most commonly used treatments were found to be topical treatment (76.1%) and topical treatment + phototherapy (14.6%). A statistically significant difference was found between the groups in terms of topical treatment in patients with generalized type, and in the rates of topical treatment and topical treatment + phototherapy in patients with acrofacial and universal type. The topical treatment + phototherapy ratios of the patients with a disease duration of more than 10 years were found to be statistically different from the other two groups, and the three groups were statistically different from each other in terms of topical treatment. Conclusion: The epidemiological and clinical characteristics of the patients in our study are similar to other studies in the literature. We think that it would be beneficial to conduct more and especially prospective studies on vitiligo in our country. Key Words: Vitiligo, epidemiology, clinic.