Yerel yönetim bankacılığı: İller bankasının değişim süreci üzerine bir inceleme
Local government banking: The case study for the changing period of İller Bankası
Yazar: AHMET AVŞAR ŞİMŞEK
Danışman: PROF. DR. ORHAN KUNTAY
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Cumhuriyetin kurulmasından sonra, savaşlarda harap olmuş ülkemizin yerelyönetimler alanında gereksinim duyulan finansmanını ve eş güdümünüsağlamak üzere 1933 yılında Belediyeler Bankası kurulmuştur. Daha sonra,karşılaşılan sorunlar nedeni ile, belediyelere teknik hizmet yardımı yapmaküzere Belediyeler İmar Heyeti oluşturulmuştur. Kentlerimizin nüfusunun hızlabüyümesi, altyapı hizmetlerine olan talep ve buna paralel olarak krediihtiyacının artması, kurulan bankanın İl Özel İdareleri ile köylerikapsamaması gibi eksiklikler dikkate alınarak, Belediyeler Bankası ile İmarHeyeti birleştirilerek, 1945 yılında 4759 sayılı Kanun ile İller Bankasıkurulmuştur.Yerel yönetimlerin kamu niteliği taşıyan halihazır harita, imarplanı, içme ve kullanma suyu, kanalizasyon, elektrik tesisi, hizmet binaları,soğuk hava depoları, arıtma tesisleri gibi alanlarda hem jeolojik-jeoteknik,hidrojeolojik etüd ve proje, hem de yapım aşamasında kontrollük hizmetleriniüstlenmek, her türlü iş makinası ve malzeme temin etmek ve bu işler içingerekli tesisleri doğrudan doğruya veya ortaklık suretiyle vücuda getirmek gibiteknik görevleri bulunmaktadır. Geçmiş yıllarda borçlanma gücünü yitirenveya belediyelerin yeni yatırımlarına destek olmak amacı ile, hibe yoluylayardımda bulunmuş, 2002 yılında kaldırılana kadar, Belediyeler Fonu aracılığıile düşük faizli kamu kredisi olanağı sağlamıştır. Ayrıca, altyapı ve üstyapıhizmetleri açısından teknik eleman yetersizliği olan yerel yönetimlere her türlüdanışmanlık hizmetini de sunmaktadır. İller Bankası, barındırdığı personeli ilekonusunda uzmanlaşmış, yurtiçi ve yurtdışı eğitimlerle günümüz teknikkoşullarını yakalamış ve bu birikimini de yerel yönetimlere aktararak dünyaüzerindeki tek örnek niteliğinde öncü bir kamu kuruluşu olmuştur. Yukarıdaönemi açıklanan İller Bankası'nın değişen dünya koşulları ile yapısıdeğiştirilmeye çalışılmaktadır. Kurumun aksayan yönlerini ele alacak, kurumiçi yeniden yapılandırma çalışması yerine, Dünya Bankası kredileri baştaolmak üzere uluslararası sermaye akımlarına kolaylık sağlayan bir kuruluşhaline getirilmek istenmektedir. Köklü değişiklik yapılması halinde,belediyelerin taleplerinin tam karşılanamayacağı ve etkin hizmetlerin yerinegetirilip getirilemeyeceğini tartışmak bu tezin amacıdır.

Abstract:
After the declaration of Turkish Republic, in order to provide the requiredfinance and coordination for local governments of after-war country, Bank ofMunicipalities has been established in the year of 1933. Then for the technicalworks of local governments Municipal Development Council has beenestablished. With the developments in this area like the rapid increase inpopulation, demand for the infrastructure and need for the credit to finance thetechnical works, Bank of Provinces has been established in 1945 with the law of4759. This institution has some technical duties like; mapping, developmentplans, water and sewage systems, treatment facilities, geological andhydrogeological works, controlling works and providing equipment. Beside this,Bank has given credit to the municipalites with the Municipalites Fund till 2002,the fund has been cancelled. Lastly with its experts, Bank also providestechnical assistance to the municipalites. The period in economical changes andglobalization of financing funds and looking for new markets for theseinternational funds, bring a big problem to Bank of Provinces. By theregulations coming from the World Bank and European Union to get credit, tryto change the institutional structure of Iller Bankası. Municipalites are nowgiven credits with the local sources of this country. But World Bank andEuropean Union want to give credits with the international funds. Todays IllerBankası is an obstacle for this scenario. So this structure must be changed forWorld Bank side. A new law has been prepared and waiting for the legislation.To show what kind of changes will be faced up in the future is the aim of thisthesis.