Teist olmayan varoluşçulukta varlık-ahlak ilişkisi
Existence-morality relationship in non-theistic existentialism
Yazar: ESRA GÖK
Danışman: PROF. DR. MEHMET DEMİRTAŞ
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion
Dizin: Ahlak = Morality ; Din felsefesi = Religious philosophy ; Tanrı = God ; Varlık (Felsefe) = Being ; Varoluşçuluk = Existentialism

Özet:
Varlık ve ahlak ayrı ayrı alanlar olarak felsefenin en temel konularını oluşturmaktadır. Bu alanlar üzerine İlk Çağdan beri konuşulmuş, çeşitli fikirler ortaya atılmıştır. Tüm bu fikirler insanın hayatı anlamlandırma çabasından ileri gelmektedir. Bu çaba ontoloji ve etik alanın kesiştiği noktayı ortaya çıkarmaktadır. Yani varlık ve ahlak bu anlamda birbirleriyle yakından ilişkilidir. Varlık deyince sadece tek tek maddeler değil insan, Tanrı, evren gibi varlıklar da akla gelmektedir. Dolayısıyla varlıkla ilişkimiz hayat algoritmamızı belirleyen unsurlardandır. Nasıl yaşamalıyız? sorusuna verilecek cevabımızın kodlarını da yine felsefi boyutta varlık anlayışımızdan çıkarabiliriz. Varoluşçuluğun genel olarak insana ve onun anlam arayışına odaklanan, ona yaşama yolu bulmaya çalışan felsefi bir akım olması ahlak konusunda ele alınması düşüncesini doğmuştur. Bu çalışmanın amacı, anlam sorununa odaklanan teist olmayan varoluşçu filozoflardan, fikirleriyle ön plana çıkan Heidegger, Sartre ve Camus'yü ele alarak bir Tanrı'yı benimsemeden ahlakı nasıl tesis edeceklerini, bu konudaki başarılarını ve onu ne şekilde değerlendireceklerini mukayese etmeksizin bütünlük içinde irdelemektir.
Çalışmamızın birinci bölümünde ahlak, din, Tanrı meselesine dair yaklaşımlara değinilmiş, varoluşçuluk genel anlamda ifade edilmiş, problemin ne olduğu ortaya konulmak istenmiştir. İkinci bölümde filozofların varlık anlayışları, üçüncü bölümde buna bağlı ahlak adına söylediklerine yer verilmiştir. Farklılıkları, benzerlikleri, bize ne söyledikleri, ahlaka yaklaşımları değerlendirilerek insan temelli ahlak anlayışının günümüz ahlaki çıkmazı adına çözüm olup olamayacağı ortaya konmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Existence and morality, as separate fields, are the most fundamental subjects of philosophy. These areas have been talked about since ancient times and various ideas have emerged. All these ideas come from man's attempt to make sense of life. This effort reveals the intersection point of ontology and ethics. That is to say, existence and morality are closely related to each other in this sense. When it comes to existence, not only particular materials, but also entities such as humans, God, and the universe come to mind. Therefore, our relationship with existence is one of the factors that determine our life algorithm. How should we live? We also derive the codes of our answer to this question from our understanding of existence at the philosophical level. Existentialism focuses on humans and their search for meaning in general. It is a philosophical movement that tries to find a way to live, and it is about morality. The aim of this study is to examine in a coherence, by focusing on non-theist existential philosophers, Heidegger, Sartre and Camus, about how to establish morality without adopting a God, their achievements and evaluations without comparing them. 
In the first part of our study, the problem is revealed by focusing on approaches to the issue of morality, religion and God, and by expressing the existentialism in a basic sense. In the second part, philosophers' understanding of existence take place and in the third part, related to this understanding, their speeches about morality are included. By evaluating their differences, their similarities, what they tell us and their approach to morality, it has been tried to reveal in this study whether a human-based understanding of morality can be a solution to today's moral impasse.