Cerrahi servislerde hasta yakınlarının hemsirelik rolu algısı
Evaluation of patient family members' perception of nurses' roles in surgical clinics
Yazar: SULTAN GÜNAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA VURAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Cerrahi hemşirelik =   ; Cerrahi tedavi = Surgical treatment ; Hasta yakınları = Patient nearness ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Hemşirelik rolü = Nurse's role ; Yatan hastalar = Inpatients

Özet:
Amaç: Bu çalışma cerrahi kliniklerinde yatan hastaların yakınlarının hemşirelik rolleri algısını değerlendirmek amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Tanımlayıcı, prospektif ve kesitsel olan bu çalışma Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Cerrahi Kliniklerde; Ortopedi ve Travmatoloji Servisi, Üroloji Servisi, Nöroşirurji Servisi, Genel Cerrahi Servisi, Göğüs-Kalp Damar Cerrahisi, Kulak Burun Boğaz Servislerinde yatarak tedavi gören 150 hasta yakını ile yapılmıştır. Veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından geliştirilen hasta yakını tanıcı özellik formu ve Fox ve arkadaşlarının  (2005) geliştirdiği ve Kaya ve arkadaşları tarafından  (2006) geçerlilik ve güvenilirliği yapılan Ailelerin hemşirelik rolü algısı ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 18.0 paket programında sayı ve yüzde, t testi, Kruskal-Wallis, Man-Whitney U ve Anova varyans analizi uygulanmıştır.
Bulgular: Cerrahi servislerdeki hasta yakınlarının yaş ortalamasının 43.82±13.11 olduğu,  %71.3'ünün kadın, %48.7'sinin işsiz, %31.3'ünün üniversite mezunu, %72'sinin evli olduğu, %50'sinin büyükşehirde yaşadığı, %75.3'ünün daha önce hasta yakını olarak bulunduğu ve %28'inin hastanın çocuğu olduğu görülmüştür. Cerrahi servislerdeki hastaların serviste ortalama 10.44±18.85 gün yattığı, %52'sinin akut bir tanısının olduğu %76'sının ameliyat olduğu, %73.3'ünün ameliyatının planlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. En yüksek algı puanına sahip hemşirelik rolü; "Hemşirelerin hasta yakınının hastasının yakınında olmasına ve onunla iletişim kurmasına yardım etme." olurken en düşük algı puanı alan hemşirelik rolü; "Hemşireler hasta yakınının durumu ile de ilgilenmeli ve nerede uyuduğunu, nasıl beslendiğini, evdeki duzenin nasıl etkilendiğini sormalarıdır." olarak bulunmuştur.
Sonuç: Hasta yakınlarının, mesleği, medeni durumu, eğitim durumu, yaşı ve daha önce hasta yakını olarak bulunma durumu ile hastaların serviste yattığı gün sayısı hemşirelik algı puanlarını istatistiksel olarak anlamlı derecede etkilemektedir. Genel anlamda da hasta yakınlarının hemşirelik algı puanları yüksek bulunmuştur.
Anahtar Sözcükler: Hemşirelik rolü, hasta yakınları, cerrahi hemşireliği

Abstract:
Objective: The aim of the study was to evaluate the perception of nursing roles at the Surgical Clinics  in the Dokuz Eylül University Hospital. This study was preformed, on the relatives of the patients, in surgical clinics.
Method: The aim was to perform a cross sectional, descriptive and prospective study on patients family member. 150 members of family were to be analysed. Patients stayed that these consisted of Orthopaedics, Traumatology, Urology, Neurosurgery, General Surgery, Thoracic, Cardiovascular Surgery and Otorhinolaryngology services. All patients were redeemed inpatient. As a data collection tool, the patient-relatives information form  developed by the researcher and Fox et al. (2005) developed and validated and reliability by Kaya et al. (2006) Family Perceptions of Nurses' Roles Scale was used. In the analysis of the data, percentage, t test, kruskal-wallis and Anova variance analysis were applied in SPSS 18.0 package program.
Result: The mean age of the relatives of the patients in the surgical services was 43.82 ± 13.11, 71.3% were women, 48.7% were unemployed, 31.3% were university graduates, 72% were married, 50% were living in metropolitan areas, 75.3% were experienced as patient's relatives and 28% were the patient's offspring. The mean treatment day of the inpatient was 10.44±18.85, 52% of patients had an acute diagnosis, 76% had undergone an operation and 73.3% had a planned operation. Nursing role's  perception with the highest perception score; "let me help take care of the patient." on the other hand lowest perception score; " Ask me about how I am doing ( ask how am I coping with the situation i how I am sleeping, eating etc.)."
Conclusion: The patients' relatives; occupation, marital status, age , education statues, experience of be patient' relative and the number of days of hospitalization of the patients significantly effect statistically the nursing perception scores. In general, nursing perception scores of the relatives of the patients were found to be high.
Key Words: Nurse's roles, relative of patient, surgery nursing