Liman lojistik hizmetlerinin modellenmesi ve optimizasyonu
Modelling and optimizing port logistic services
Yazar: CANAN ÖLÇER SAĞLAM
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEMİH ÖNÜT
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Günümüz şartları firmaların ürün fiyatlarını dolayısıyla maliyetlerini ve verimliliklerini dahaiyi kontrol etmelerini ve bunları ayrıca sürekli yapmalarını zorunlu kılmaktadır. Firmalarınbunları gerçekleştirebilmesi sadece şirket içi süreçleri iyileştirmekle olmayacaktır. Aynızamanda tedarik zincirinin parçası olan satıcı, müşteri, dağıtıcı ve nakliyeci arasındaki işbirliğinin gücüne bağlı olacaktır. Tedarik zincirinin her bir parçasının birbiri ile olan iletişimi,operasyonel taahütlerin belirlenmiş olması ile bu taahütlerin yerine getirilmesi ve doğru bilgiakışı zincirin başarısını etkileyen temel etmenlerdir. Tedarik zincirinde yer alan her birhalkanın başarısı veya başarısızlığı tüm sonucu etkileyeceğinden yönetimi oldukça kritik birkonudur. Firmaların uluslararası piyasada rekabet gücünü etkileyen lojistik gücü, lojistikyönetiminin öneminin ortaya çıkmasına neden olmuştur.Bu çalışmada tedarik zincirinin bir halkası olan liman lojistik hizmetleri irdelenmiştir. Limanlojistiği konusunda özellikle genel kargo yükü ile ilgili olarak yapılan bu çalışmada bir üretimfirmasında üretilen ihracat ürünlerinin gemiye yüklenmesi süreci ele alınmıştır. İlk olarakmevcut gemi yükleme hızına ait performans ölçümlenmiştir. Daha sonra bu performansıetkileyen nedenlerin belirlenmesi için hipotez testlerinden yararlanılmıştır. Çalışmanıntemelinde gemi yükleme hızının arttırılması için neler yapılması gerektiği ortayaçıkartılmıştır. Gereklilikler ortaya çıkartılırken matematiksel modellerden (bulanık en kısamesafeli ağaç, bulanık en kısa yol ve bulanık dinamik programlama), simülasyondan veistatistiki yöntemlerden yararlanılmıştır. Aynı problem üç farklı bulanık matematiksel modelile çözülmüştür. Elde edilen sonuçlar karşılatırılmış ve her bir model için ayrı ayrı duyarlılıkanalizi yapılmıştır. Ulaşılmak istenen, limandaki geminin hızlı yüklenmesi ile elde edilecekfırsat getirilerinin ortaya çıkartılması, gemi kiralama anlaşmalarını optimum bir şekildeyapılması, üretim firması için navlun fiyatlarında avantaj elde edilmesi ve kaynakların etkinkullanımının sağlanmasıdır.Anahtar kelimeler : liman lojistiği, genel kargo, bulanık en kısa mesafeli ağaç, bulanık enkısa yol, bulanık dinamik programlama, simülasyon.

Abstract:
Today?s conditions necessitate firms to control products? prices continuously, whichaccordingly provides control over their costs, and productivity better than before. These cannot only be realized with the improvements on firms? internal processes but also thecollaboration power between the parts of the supply chain such as supplier, customer,distributor and transporter will affect the success. The success of the chain depends on thefactors such as communication of each and every part of the supply chain with one another,the determination of operational standards and realization of these standards, as well asaccurate information flow. As each success and failure of the part on the supply chain wouldaffect the eventual result, the management of the supply chain is a critical issue. Logisticsconsuming power determines firms? competition power at international market and this iswhy the importance of logistics management becomes fundamental.At this study, part of the supply chain ? port logistics was analyzed in detail. Especiallygeneral cargo type export products loading process is in the scope of this project. Firstlypresent baseline vessel loading rate is measured. Then the factors that effect the baselineloading performance is determined with hypothesis testing. The aim of this study is to displaythe methodology for increasing the loading rate of the vessel. While revealing the necessities,mathematical models, such as fuzzy minimal spanning tree, fuzzy shortest path, fuzzydynamic programming, simulation and statistical methods are utilized. The problem is solvedwith three different fuzzy mathematical models. The results of each model are compared.Also for each mathematical model duality analysis is applied. It is aimed to determine theopportunity income that can be gained as a result of increased loading rates, optimum vesselrental agreements, and how to obtain decreased frieght prices and effective source usage forproduction firms.Key words: port logistics, general cargo, fuzzy minimal spanning tree, fuzzy shortest path,fuzzy dynamic programming, simulation.