Sağlık çalışanları için ruhsal hastalıklara yönelik damgalama ölçeği (SÇ-RHYDÖ)'nin Türkçeye uyarlanması ve psikometrik özelliklerinin belirlenmesi
The determination of the turkish version and psychometric properties of the mental illness stigma scale for healthcare providers (MISS-HP)
Yazar: YAĞMUR AZAZİ
Danışman: PROF. DR. FATMA YASEMİN KUTLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Damgalama = Stigmatization ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Psikiyatrik hastalıklar = Psychiatric sickness ; Psikometri = Psychometrics ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sağlık personeli = Health personnel ; Tutumlar = Attitudes ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışma, sağlık çalışanlarında ruhsal bozukluklara yönelik damgalayıcı davranışların ve tutumların ölçülmesi için kullanılan "Sağlık Çalışanları için Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği"nin Türkçe'ye uyarlanması, psikometrik özelliklerinin belirlenmesi ve Türkçe ölçeğin ilk kullanımı ile ilgili pilot sonuçların verilmesi amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı araştırma tipinde gerçekleştirildi. 

Gereç ve Yöntem: Çalışma verileri, Kasım 2020-Ocak 2021 tarihleri arasında İstanbul ilinde Google Formlar aracılığı ile toplandı. Örneklem grubunu, sağlık personelleri ve sağlık bölümünde okuyan öğrenciler (N=149) oluşturdu ve örneklem kartopu tekniği ile belirlendi. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan bireysel özellikleri içeren anket formu ve "Sağlık Çalışanları için Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği" kullanılarak elde edildi. Veriler SPSS for Windows 22.0 ve AMOS programları ile açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, bağımsız gruplar t-testi ve Tek yönlü (One way) Anova testi, post-hoc analizi için Scheffe testleri ile analiz edildi. 

Bulgular: Dilsel eşdeğerliliği, çeviri- geri çeviri ile sağlandı ve Kapsam Geçerlilik İndeks değeri 0,96 olarak belirlendi. Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA)'ne göre toplam açıklanan varyansı %46.505 ile 20 maddeden oluşan 3 faktörlü bir yapı (Sosyal Mesafe, Tutum ve Yardım Arama-Kendini Açma) elde edildi. Her bir maddenin korelasyonları r=0,484 ile 0,785 arasında değişti ve madde çıkarılmadı. Doğrulayıcı Faktör Analizi sonucunda; χ2/sd= 2.20; GFI= 0.90; AGFI= 0.90; CFI= 0.91; RMSEA= 0.07; RMR=0.06 indeksleri kabul edilebilir düzeyde iyi uyum gösterdi. İç tutarlılık katsayısı olan Cronbach's Alpha=0,79; Gutmann 0,769 ve Spearman-Brown katsayısı 0,769 olarak hesaplandı. Ölçeğin toplam puan ortalaması 56,85±9,78 olarak belirlendi. 

Sonuç: Sağlık Çalışanları için Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu belirlendi. Ölçeğin, sağlık çalışanlarının ruhsal bozukluklara yönelik damgalama düzeylerini belirlemeye ve ruhsal bozukluklara yönelik damgalamayı önlemek için yapılacak eğitim programlarının değerlendirilmesin katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Objective: Descriptive and correlational research desing study was conducted to adapt the "Mental Illness Stigma Scale for Healthcare Providers" which is used to measure stigmatizing behaviours and attitudes towards mental disorders in healthcare providers into Turkish, to determine its psychometric properties, and to present pilot results. 

Material and methods: The data of study were collected through Google Forms between November 2019 and June 2021 in Istanbul. The sample group consisted of health personnels and students studying in health (N=149), and the sample was determined by the snowball technique. The data were obtained using a questionnaire containing individual characteristics prepared by the researcher and the "Mental Illness Stigma Scale for Healthcare Providers". The data were analyzed using exploratory and confirmatory factor analysises with SPSS for Windows 22.0 and AMOS programs, independent groups t-test and One-way Anova test, Scheffe tests for post-hoc analysis. 

Results: Linguistic equivalence was achieved with translation-back translation, and the Content Validity Index value was determined as 0.96. According to the Exploratory Factor Analysis, a three-factor structure (Social Distance, Attitude, and Help Seeking-Disclosure) consisting of 20 items with a total explained variance of 46.505% was obtained. The correlations of each item varied between r=0.484 and 0.785 and the item was not removed. As a result of Confirmatory Factor Analysis; χ2/sd= 2.20; GFI=0.90; AGFI=0.90; CFI=0.91; RMSEA=0.07; RMR=0.06 indices showed good fit at an acceptable level. Cronbach's Alpha which was the internal consistency coefficient, was calculated 0.79, the Gutmann coefficient was 0.769 and the Spearman-Brown coefficient was 0.769. The mean total score of the scale was determined as 56.85±9.78. 

Conclusion: The Turkish form of the "Mental Illness Stigma Scale for Healthcare Providers" was determined to be a valid and reliable measurement tool. It is thought that the scale will contribute to determine the level of stigmatization of healthcare providers intended for mental disorders and to evaluate of the training programs for preventing stigma against mental disorders.