Covid-19 pandemisi sürecinde kullanıcı ve konut ilişkilerinin incelenmesi
Investigation of user and housing relations during the Covid-19 pandemic
Yazar: ORHUN İNCE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ OSMAN KURUŞCU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Yapı Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
2019 yılının son çeyreğinde ortaya çıkan Covid-19 virüsü, ulaşım olanaklarının erişilebilir olduğu, pek çok çalışma kolunun kalabalık ortamlarda gerçekleştiği ve kentler içerisindeki insanların sosyal yaşam tarzlarını benimsediği 21. Yüzyıl dünyasında, hızla ülkeler içinde ve arasında yayılmış, 2020 yılı mart ayında bir pandemi olarak ilan edilmiştir. Bunun sonucunda gerçekleşen kapanma ve karantina süreçleri, yapılar içerisinde gereksindiğimiz konfor koşullarının, fizyolojik ve psikolojik sağlığımız için oldukça önemli olduğunu anımsatmıştır. Gereksinimlerin sağlanması, kapanma süreçlerini huzurlu olarak geçirmemizi sağlama potansiyeline sahiptir ancak pandeminin gölgesinde geçen 3 yıl içerisinde Türkiye'nin ve dünyanın çeşitli bölgelerinde gerçekleşen; deprem, sel ve yangın gibi afetler yalnızca konfor koşullarının değil, aynı zamanda dayanımın da bir yapı için önemini ortaya koymuştur. Kullanıcıları ve yapıları farklı biçimlerde etkileyen afetlerin bir arada gerçekleşmesi, günümüzde daha olası bir hal almıştır. Bu sebeple kullanıcıların psikolojik ve fizyolojik sağlığının korunabilmesi için kapanma süreçlerinde yaşanan sorunlar belirlenmeli ve mimarlık arakesitinde anlamlandırılarak bazı önlemlerin alınması gerekmektedir. Bu önlemler, sürdürülebilirlik kapsamı altında sağlanması, gelecekte yaşanabilecek afetlerin oluşturacağı yıkımların azaltılabilmesi adına önemlidir, zira sürdürülebilirlik ve afet kavramları birbirini olumlu ve olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Çalışma kapsamında; yapıları etkileyen afet 
türleri ve dayanım sağlamak adına alınması gereken önlemler üzerinde durulmuş, geçmiş pandemiler ve sürdürülebilirlik kavramı mimari açıdan incelenmiş, Covid-19 pandemisi neticesinde literatürden elde edilen bilgiler ışığında bir anket çalışması yapılarak, kapanma süreçlerinde yaşanan sorunlar belirlenmeye çalışılmış ve virüsün yayılmasının sınırlandırılması için yapı, konut tasarımına özgü alınabilecek önlemler tartışılmıştır. Afet ve sürdürülebilirlik kavramlarının pek çok noktada birbiri ile örtüştüğü, ya da zıtlaştığı görülmektedir. Üretilecek çözümlerin, elde edilen ilişkiler neticesinde optimal biçimde ele alınabilmesi hedeflenmektedir.

Abstract:
The Covid-19 virus, which emerged in the last quarter of 2019 and declared as a pandemic in March 2020. Virus spread rapidly within countries in the 21st century world, where transportation facilities are accessible, many branches of work are carried out in crowded environments and people in cities adopt social lifestyles. The closure and quarantine processes that took place, reminded us that the comfort conditions we need inside the buildings are important for our physiological and psychological health. Providing the requirements has the potential to enable us to spend the closure processes peacefully, but in the shadow of the pandemic; Disasters such as earthquakes, floods and wildfires have occurred in Turkey and the world in the past 3 years. For this reason, to protect the health of the users, the problems experienced in the closure processes should be determined and some precautions should be taken in the architectural intersection. It is important to ensure that these measures are provided under the scope of sustainability to reduce the destruction caused by future disasters, because the concepts of sustainability and disaster can affect each other positively and negatively. Scope of work; The types of disasters affecting the buildings and the measures to provide strength were emphasized, the past pandemics and concept of sustainability were examined in terms of architecture, a survey study was conducted with the information obtained from the literature because of the Covid-19 pandemic, and the problems experienced in the closure processes were tried to be determined. The measures that can be taken specific to the building and housing design are discussed. It is seen that the concepts of disaster and sustainability overlap or contradict each other at many points. It is aimed that the solutions to be produced can be handled optimally because of the relations obtained.