Acetamiprid ve alpha-cypermethrin pestisidlerinin tek başına ve karışım halinde kullanıldıkları zaman insan periferal lenfositlerindeki in vitro genotoksik etkileri
The genotoxic effects of acetamiprid and alpha-cypermethrin pesticides separately and in mixture on human peripheral lymphocytes in vitro
Yazar: AYŞE YAVUZ KOCAMAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET TOPAKTAŞ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu çalışma, tarımda artan bir hızla insektisid olarak kullanılan acetamiprid(Acm) ve alpha-cypermethrin (A-cyp)'in tek başına ve karışım halindekullanıldıklarında insanlar için genotoksik risk oluşturup oluşturmadıklarını, insanperiferal lenfositlerinde in vitro kardeş kromatid değişimi (KKD), kromozomanormalliği (KA) ve mikronükleus (MN) testleri ile araştırmak amacıylayürütülmüştür. Hücreler, 25, 30, 35, 40 ?g/ml Acm'le; 5, 10, 15, 20 ?g/ml A-cyp'le;tek başlarına ve bu konsantrasyonların yarısı kadar konsantrasyonlarda bir arayagetirilerek karışım (Acm+A-cyp) halinde 24 ve 48 saat muamele edilmiştir.Bu çalışmada, Acm'in bütün süre ve dozlarda KKD'ni, KA'ni, yüksek üçdozda MN oluşumunu istatistiksel olarak önemli derecede arttırdığı; mitotik indeksi(MI) ve nükleus bölünme indeksini (NBI) her iki süre ve tüm dozlarda, proliferasyonindeksini (PI) 24 saatlik muamele için 35, 40 ?g/ml'de, 48 saatlik muamele için 40?g/ml'de önemli derecede düşürdüğü saptanmıştır. A-cyp'nin bütün süre vekonsantrasyonlarda KKD'ni, KA'ni ve düşük iki konsantrasyonda (15 ve 20 ?g/mlA-cyp dozlarında yeterli iki nükleuslu hücre bulunamamıştır) ise MN oluşumunuönemli derecede arttırdığı; tüm konsantrasyonlarda MI'i, NBI'ni ve yüksek üçkonsantrasyonda PI'ni önemli derecede düşürdüğü saptanmıştır. Acm+A-cyp karışımhalinin ise insanlar için ya insektisidlerin tek başlarına muamele edilen kadar ya dadaha fazla genotoksik olduğu saptanmıştır.Anahtar Kelimeler: Acetamiprid, Alpha-cypermethrin, Kardeş Kromatid Değişimi,Kromozom Anormalliği, Mikronükleus

Abstract:
The aim of this study was to investigate the genotoxic effects of acetamiprid(Acm) and alpha-cypermethrin (A-cyp) separately and in mixtures, which have beenincreasingly used as an insecticide in agriculture, on human peripheral lymphocytesby using sister chromatid exchange (SCE), chromosomal aberrations (CA) andmicronucleus (MN) tests. Cells were treated separately with 25, 30, 35, 40 ?g/mlAcm; 5, 10, 15, 20 ?g/ml A-cyp and using mixture with half of these doses for 24and 48 hrsIn this study, Acm significantly increased the SCE and the CA at all dosesand the MN formation at 30, 35, 40 ?g/ml for 24 and 48 hr treatment times. Acmsignificantly decreased the mitotic index (MI) and the nuclear division index (NDI)significantly at all doses and treatment times. Furthermore, the proliferation index(PI) was significantly decreased by Acm at 35, 40 ?g/ml for 24 hr and 40 ?g/ml for48 hr periods. A-cyp significantly increased the SCE and the CA at all doses andtreatment times. However, the MN formation was significantly increased by A-cyp at5, 10 ?g/ml (binuclear cells could not be scored adequately at 15 and 20 ?g/ml). Acypdecreased the MI, NBI at all doses and PI at high three doses of A-cyp. Mixturesof Acm+A-cyp were determined to be genotoxic for humans as much as or more thanwhen pesticides were treated separately.Key words: Acetamiprid, Alpha-cypermethrin, Sister Chromatid Exchange,Chromosomal Aberration, Micronucleus