Hatay ilinde kronik hastalığı bulunan bireylerin cepten yaptıkları sağlık harcamalarının kronik hastalık bakımlarına etkisi
The effect of out of pocket healthcare expenditures of chronic patients for chronic disease care in Hatay
Yazar: NURAN ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. CAHİT ÖZER
Mustafa Kemal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Hasta bakımı = Patient care ; Hatay = Hatay ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Sağlık harcamaları = Health expenditures ; Sağlık hizmetleri araştırmaları = Health services research ; Sağlık hizmetleri maliyeti = Health care costs ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu araştırma ile birinci basamağa başvuran kronik hastalığı bulunan bireylerin yapılan cepten yapılan sağlık harcamalarının kronik hastalık bakımı memnuniyetine etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Kesitsel tanımlayıcı tasarıma sahip bu çalışma, Hatay ili merkez ilçesi Antakya' da, 4 Aile Sağlığı Merkezi' nde yürütüldü. Haziran 2017–Ekim 2017 ayları arasında, seçilen ASM' lere başvuran 18 yaş ve üzeri, en az 1 yıldır kronik hastalığı bulunan bireyler dahil edildi. Kronik hastalığa sahip bireylere sosyodemografik özellikleri, hastalık özellikleri ve hastaların aldığı sağlık hizmeti, yaptığı sağlık harcamalarını etkileyen faktörleri kapsayan bir anket uygulandı. Ayrıca hastalara, aldıkları bakımı kendilerinin değerlendirmesine olanak veren Kronik Hastalık Bakımını Değerlendirme Ölçeği-Hasta Formu (Modifiye PACIC) anketi çalışma yürütücüsü tarafından uygulandı. P<0.05 anlamlı olarak kabul edildi.
Bulgular: Anketi değerlendirmeye alınan 790 katılımcının 400 (%50,6)'ü kadın, 390 (%49,4)'ı erkek hastaydı. Çalışmaya katılanların yaş ortalaması 47,11 ± 15,20 idi. Çalışma kapsamındaki hastaların kronik hastalık bakım yönetimlerinden memnuniyet puan ortalaması toplam ölçek için 3,29 ± 0,70 olarak hesaplandı. Hastaların kronik hastalık bakımından memnuniyet puan ortalamalarına bakıldığında yaşlı hastalarda kronik hastalık bakım memnuniyet puan ortalaması anlamlı olarak yüksek bulundu. Hastaların gelir düzeyi arttıkça sağlık hizmet alımının etkilendiği bulundu. Katılımcılardan cepten yapılan sağlık harcamlarının sağlık hizmet alımını etkilemediğini belirten hastalarda modifiye PACIC skoru anlamlı olarak yüksek bulundu. Kronik hastalık saysının artmasıyla kronik hastalık bakım memnuniyeti açısından anlamlı bir fark bulunmadı.
Sonuçlar: Katılımcılar PACIC ölçek puanlarına daha yüksek puan verdiği için verilen kronik hastalıkların bakım yönetim hizmetini "iyi" olarak değerlendirdiklerini ortaya koydu. Hastaların gelir düzeyinin kronik hastalık bakımlarını etkilemediği bulundu. Katılımcılardan cepten yapılan sağlık harcamalarının sağlık hizmet alımını etkilemediğini belirten hastalarda Modifiye PACIC skoru daha yüksek oranda bulundu.
Anahtar Kelimeler: Modifiye PACİC Ölçeği, kronik bakım yönetimi, kronik hastalık

Abstract:
Aim: The aim of this study was to evaluate the effects of health expenditures made on individuals with chronic diseases care satisfaction in chronic diseases and drug compliance.
Methods: This cross sectional descriptive study was carried out in 4 Family Health Centers in Antakya, the central district of Hatay. Patients with chronic diseases at least for one year and older than 18 years who admit to those Family Health Centers from June to September 2017 were included in this study. A questionnaire including questions about socidemographic features, disease characteristics, health expenditures and properties of provided health care were applied. Additionally the subjects completed Patient Assessment of Chronic Illness Care (Modified PACIC) survey which lets patients to evaluate the provided care. P<0.05 was accepted significant.
Results: There are 790 participants who are included in survey, 400 (%50,6) of them are male patients and 390(49,4 %) of them are female patients. The average of the patients' age is 47,11 ± 15,20. The satisfaction of the patients' from chronic disease management is calculated as 3,29 ± 0,70 in the total scale. When the average score of patients' satisfaction level for chronic disease is examined, the mean of chronic disease care satisfaction score is significantly higher in elderly patients as expected. It is found that increase in the income level of the patient affects the health service demand proportionally. In the survey of the patients who are indicating that the mobile health expenditures do not affect the health service demand, the PACIC score is found higher meaningfully. It is found that there is no significant difference between the relation of the increase in the number of chronic disease patients and the satisfaction of chronic disease care.
Conclusion: Since the participants give higher points to the PACIC scale scores, it is shown that they rate the given chronic illness care management service as "good". It is found that the income level of the patients' does not affect the chronic disease healthcare they get. In the survey of the patients who are indicating that the mobile health expenditures do not affect the health service demand, the modified PACIC score is found higher meaningfully.
Key words: Modified PACIC scale, chronic care management, chronic disease