Hastanelerde dış kaynaklardan yararlanma uygulamaları: Ürdün Haşimi Krallığı Hastaneleri'nde dış kaynaklardan yararlanma uygulamalarının değerlendirilmesi
Outsourcing practices in hospitals: Evaluation ofoutsourcing practices at The Hashemite Kingdom of Jordan hospitals
Yazar: SARI ADEL MOHAMMAD ELHAJ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇAĞDAŞ ERKAN AKYÜREK
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Dış kaynaklardan yararlanma = Outsourcing ; Hastaneler = Hospitals ; Ürdün = Jordan

Özet:
Dış kaynaklardan yararlanma, örgüt içerisinde yürütülen hizmet veya işlemlerin üçüncü taraf bir hizmet sunucusuna devredilmesi ve bu temin sürecinin sözleşme ya da ortaklık yönetimi ile kontrol edilmesidir. Bu çalışmanın öncelikli amacı; tedarikçi seçimini etkileyen faktörlerin, dış kaynaklardan yararlanmanın ve yararlanmamanın nedenlerinin ve dış kaynaklardan yararlanmanın avantaj ve risklerinin tanımlanmasıdır. Ayrıca araştırma, tedarikçi seçimini etkileyen faktörlerin, dış kaynaklardan yararlanmanın ve yararlanmamanın nedenlerinin ve dış kaynaklardan yararlanmanın avantaj ve risklerinin, yöneticilerin sağlık alanındaki deneyim süresi ve yönetici pozisyonlarındaki deneyim süreleri arasındaki arasındaki farklılıkların da incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın evrenini Ürdün'deki kamu hastanelerinin orta ve üst düzey yöneticileri oluşturmaktadır. Çalışmada; kolayda örnekleme yöntemi ile %95 güven aralığında örneklem çekilmiş, 209 yönetici çalışmaya katılmıştır. Çalışmada, dış kaynaklardan yararlanmaya teşvik eden nedenlerin; maliyetleri düşürerek tasarruf sağlamak, idari işlerin büyüklüğünü sınırlamak ve bir hizmeti sunmak için gereken tesis ve ekipmanların yaratacağı dolaylı maliyetlerden kaçınmak olduğu bulunmuştur. Ürdün Hastanelerinde dış kaynaklardan yararlanmanın birtakım avantajları ve riskleri vardır. En çok algılanan avantajlar finansal tasarruf sağlamak, hizmet üretim maliyetlerini azaltmak ve kurum giderlerini daha iyi kontrol altına almaktır. En çok algılanan riskler ise; tedarikçiden kaynaklanan bilgi güvenliğine yönelik tehditler, tedarikçiye bağımlı hale gelme ve tedarikçi tarafından sunulan hizmetlerde denetimin zorluğudur. Tedarikçi seçimini etkileyen faktörlere yönelik yöneticilerin algılarında ve dış kaynaklardan yararlanmada yöneticilerin pozisyonlarına göre önemli farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, yöneticilerin dış kaynaklardan yararlanma kararlarında, sağlık alanındaki deneyim süresinin etkili olduğu belirlenmiştir. Çalışma sonuçları doğrultusunda, hastane yöneticileri arasında dış kaynaklardan yararlanma ile ilgili deneyim ve bilgi paylaşımının artırılarak hastanelerde dış kaynaklardan yararlanmayı benimsemeye yönelik çalışmaların artırılması önerilebilir.
Anahtar Sözcükler: Dış Kaynaklardan Yararlanma, Hastane, Ürdün

Abstract:
Outsourcing is contracting out an internal service or process to a third party service provider on the basis of a contract or partnership management. The primary aim of this study is to identify the reasons of outsourcing of selected suppliers and the external factors of outsourcing, the reasons for not outsourcing, and the advantages and risks of outsourcing. In addition, the study aims to examine the reasons of outsourcing of selected suppliers, external factors of outsourcing, the perceptions of managers about the reasons for not outsourcing, the advantages and risks of outsourcing according to the executive position, the duration of experience in the field of health and experience periods in the executive positions. The population of the study consists of middle and senior managers of public hospitals in Jordan. The sample was taken with 95% confidence interval by easy sampling method and 209 managers participated in the study. The most perceived reasons encouraging outsourcing were to create the necessary equipment to reduce costs, limit the size of administrative affairs, and provide services to avoid indirect costs. Outsourcing in Jordan Hospitals has several advantages and risks. The most perceived advantages are financial savings, reducing production costs, increasing control of expenses and establishing an effective control and monitoring system. The most perceived risks are threats to the security of information caused by suppliers, becoming more dependent on suppliers, difficulty in controlling the services provided by the supplier, and enterprise data loss and control. It has shown that the factors affecting the selection of suppliers have significant differences in the perceptions of managers and the outsourcing according to the positions of managers. In accordance with the results of the study, it may be suggested to increase the sharing of experience and knowledge among the hospital managers about outsourcing and to increase the efforts to adopt outsourcing in hospitals.
Keywords: Hospital, Jordan, Oursourcing