Çok ilaca dirençli gram negatif bakteri enfeksiyonlarının tedavisinde fosfomisin içeren kombinasyonların etkinliği
The efficacy of phosphomycin containing combinations in the treatment of multi drug resistant gram negative bacteria infections
Yazar: ELİF NUR ÖZBAY HALİLOĞLU
Danışman: PROF. DR. KEMAL OSMAN MEMİKOĞLU
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Bakteriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Antibiyotikler = Antibiotics ; Antibiyotikler-kombine = Antibiotics-combined ; Bakteriyel enfeksiyonlar = Bacterial infections ; Fosfomisin = Fosfomycin ; Gram negatif bakteriler = Gram negative bacteria ; Morbidite = Morbidity ; Mortalite = Mortality ; İlaçlara direnç = Drug resistance ; İlaçlara direnç-çoklu = Drug resistance-multiple

Özet:
Amaç: Artan antimikrobiyal direnç fenotipleri ve yeni geliştirilen antibiyotiklerin kısıtlılığı nedeni ile eski antibiyotiklerin kombinasyon tedavilerinde kullanımı ile yeni tedavi protokolleri geliştirilmeye çalışılmaktadır. Çalışmamızda Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde çeşitli kliniklerde yatmakta olan hastalarda gelişen çok ilaca dirençli (ÇİD) , yaygın ilaç dirençli (YİD) tüm ilaçlara dirençli (PDR) gram negatif bakteri enfeksiyonlarının tedavisinde kullanılan fosfomisin iv kombinasyon tedavilerinin hastaların mortalite ve morbidite üzerine etkisi değerlendirilerek en etkin ampirik tedavi modellerinin oluşturulması amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Şubat 2019 ile Haziran 2020 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi hastanelerinin yoğun bakım ünitesi (YBÜ) ve servislerinde yatarak tedavi görmekte ÇİD, YİD ve PDR gram negatif bakteri enfeksiyonu tanısı ile iv fosfomisin içeren kombinasyon tedavileri alan 141 hasta ve fosfomisin içermeyen kombinasyon tedavileri alan 137 hasta dahil edildi. Hastaların klinik, laboratuvar bulguları ve kullanılan tedavi rejimlerine ait bilgilere hastane bilgi yönetim sistemi ve hasta dosyaları taranarak ulaşılmıştır. Gruplar arasında farkın önemliliği ANOVA varyans analizi testi ve Kruskal Wallis testi ile ; kategorik değişkenler Pearson Ki-Kare veya Fisher's Exact test ile değerlendirilmiştir ve p<0.05 için sonuçlar istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Fosfomisin içeren kombinasyon tedavilerini alan grupta Charlson komorbidite indeksi yüksekliği, periferik vasküler hastalık (PVH) demans ve konnektif doku hastalığı tanısı olması, Acute Physiology and Chronic Health Evaluation II (APACHE II) ve Sequential Organ Failure Assessment (SOFA) skoru yüksekliği, yoğun bakım yatışı olması, enfeksiyondan 72 saat öncesinde mekanik ventilasyon, nazogastrik sonda (NG), santral venöz katater (SVK) ve total parenteral nutrisyon (TPN) kullanımı olması mortalite oranları ile ilişkili bulunmuştur. Kontrol grubunda K.pneomaniae üremesi olması, APACHE II ve SOFA skoru yüksekliği, orta şiddetli kronik böbrek hastalığı, lösemi, kronik karaciğer hastalığı ve metastatik solid tümör tanısı olması mortalite oranları ile ilişkili bulunmuştur.
Sonuç: Fosfomisin içeren kombinasyon tedavileri ÇİD, YİD ve PDR gram negatif mikroorganizmaların tedavisinde bir seçenek olabilir. Dirençli mikroorganizmaların tedavisinde kullanılan antibiyotik kombinasyonlarının etkinliğini inceleyen çalışmalar sınırlıdır. Klinik etkinliğini ve toksisitesini doğru bir şekilde doğrulamak için yeni klinik çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler: Çok ilaca dirençli, yaygın ilaca dirençli, tüm ilaçlara direçli, fosfomisin

Abstract:
Objective: Due to the increasing antimicrobial resistance phenotypes and the limitation of newly developed antibiotics, new treatment protocols are being developed with the use of old antibiotics in combination therapies. In our study, it was aimed to create the most effective empirical treatment models by evaluating the effect of fosfomycin iv combination therapies used in the treatment of MDR, YID and PDR gram-negative bacterial infections in patients hospitalized in various clinics at Ankara University Medical Faculty Hospital on mortality and morbidity.
Materials and Methods: Between February 2019 and June 2020, 141 patients who received inpatient treatment in the intensive care unit and wards of Ankara University Faculty of Medicine hospitals with the diagnosis of MDR, XDR and PDR gram-negative bacterial infection and combination therapies including iv fosfomycin receving 141 patients and combination therapies without fosfomycin receiving 137 patients were included. Information on the clinical and laboratory findings of the patients and the treatment regimens used were obtained by scanning the hospital information management system and patient files. The significance of the difference between the groups was determined by ANOVA analysis of variance test and Kruskal Wallis test; categorical variables were evaluated with Pearson Chi-Square or Fisher's Exact test and the results were considered statistically significant for p <0.05.
Results: High Charlson comorbidity index, high PVH, dementia and connective tissue disease, high APACHE II and SOFA scores, hospitalization in intensive care, use of mechanical ventilation, NG catheter, CVC and TPN 72 hours before infection in the group receiving combination therapies containing fosfomycin. The presence of K.pneomaniae growth in the control group, high APACHE II and SOFA scores, moderate chronic kidney disease, leukemia, chronic liver disease and metastatic solid tumor diagnosis were found to be associated with mortality rates.
Conclusion: Combination therapies containing fosfomycin may be an option in the treatment of MDR, XDR and PDR gram-negative microorganisms. Studies examining the effectiveness of antibiotic combinations used in the treatment of resistant microorganisms are limited. New clinical studies are needed to properly verify its clinical efficacy and toxicity.
Key Words: Multidrug resistant, extremely drug resistant, pan drug resistant, fosfomycin.