Erişkin kafa travmalı hastalarda serum copeptin düzeylerinin prognostik rolü
Prognostic role of serum copeptin levels in adult head trauma patients
Yazar: OLGUN DEMİR
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR SÖĞÜT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Copeptin = Copeptin ; Glasgow koma ölçeği = Glaskow coma scale ; Kafa yaralanmaları = Head injuries ; Prognoz = Prognosis ; Serum = Serum ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yetişkinler = Adults ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Son yıllarda moleküler ve hücresel düzeydeki çalışmalar bir biyokimyasal parametre olarak copeptin'in akut kritik hastalalıkların patogenezinde ve progresyonunda önemli rol oynadığını göstermektedir. Copeptin; Arginin-vazopressin (AVP) prekürsör peptidinin C-terminal kısmını oluşturan bir glikopeptid olup hipofiz bezinden AVP ile eş zamanlı olarak salınır. Ağrı, hipoglisemi, hipoksemi, inme, infeksiyon, şok ve travma gibi pek çok fizyolojik ve patolojik uyaranlar copeptin salınmasına neden olmaktadır Literatürde pnömoni, miyokard enfarktüsü, diyabet, kalp yetmezliği, inme ve geçici iskemik atak gibi travma dışı birçok hastalıklarda artmış serum copeptin düzeyleri kötü prognozla ilişkili bulunmuştur. Ancak, kafa travmalı hastalarda copeptin'nin serum düzeyini araştıran ve prognozu tahmin etmedeki rolü ile ilgili sınırlı sayıda klinik çalışma bulunmaktadır.Bu çalışmada güncel bir enflamasyon belirteci olan copeptin'in kafa travması geçiren erişkinlerde posttravmatik erken dönemde (ilk 24 saatte) ölçülen serum düzeylerinin travma ciddiyetini belirlemede ve prognozu tahmin etmedeki rolünün araştırılması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Temmuz 2020–Ağustos 2020 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Haseki Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Acil Tıp Kliniği'ne başvuran ve izole kafa travması tanısı konulan 78 erişkin hasta prospektif olarak alındı. Kontrol grubu olarak yaş ve cinsiyet uyumlu 59 sağlıklı gönüllü dahil edildi.İzole kafa travması ile başvuran hastalar Glaskow Koma Skalası'na (GKS) göre ciddi (GKS 3-8), orta (GKS 9-13) ve hafif (GKS 14-15) olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Gruplar arasında kafa travmasının ciddiyetinin belirlenmesi amacı ile serum copeptin düzeyleri karşılaştırıldı. Ayrıca ölen ve sağ kalan kafa travmalı hastalarda prognoz ile ilişkisinin tespiti amacıyla serum copeptin düzeyleri karşılaştırıldı. Ek olarak, serum copeptin düzeyleri ile travma skorlamaları arasındaki korelasyon analiz edildi.
Bulgular: Çalışmaya 60' ı erkek (%76,90), 18' i kadın (%23,10) olmak üzere toplam 78 izole kafa travması geçiren hasta dahil edildi. Kontrol grubunda 59 sağlıklı gönüllünün 38' i erkek (%64,40), 21' i kadın (%35,60) idi. Hasta ve kontrol grubu arasında cinsiyet ve yaş yönünden istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (p= 0,108 ve p= 0,153, sırasıyla). Hasta grubunda ortalama serum copeptin düzeyleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek olarak saptandı (p<0,001).Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında hasta grubunda serum copeptin düzeyi istatistiksel olarak anlamlı yüksek olup, copeptin %71,8 sensivite ve %81,4 spesifite ile 882 pg/ml ve üzeri cut-off (kesim değeri) olarak elde edildi. Yapılan ROC analizi sonucunda hasta grubu için copeptin %71,8 sensivite ve %81,4 spesifite  değerlerinin bulunduğu 882 pg/ml ve üzeri cut-off (kesim değeri) olarak elde edildi. Ağır kafa travması geçiren hastaların ortalama serum copeptin düzeyleri hafif kafa travması geçiren hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (1607,00 ± 312,00 vs 1038,00 ± 515,40, p=0,002). Ayrıca, orta şiddette kafa travması geçiren hastaların ortalama serum copeptin düzeyi hafif kafa travması geçiren hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (1387,20 ± 347,81 vs 1038,00 ± 515,40, p<0,05). Kafa travmasının ciddiyetine göre hafif hasta ile orta ve ağır hasta gruplarını ayırmada serum copeptin değeri için %80 sensivite, %60,3 spesifite ile 1147 pg/ml cut-off (kesim) değeri olarak saptandı. Serum copeptin düzeyi ile travma skorlamalarından GKS arasında negatif yönde, anlamlı ve kuvvetli bir korelasyon saptandı (r=-0,434 ve p<0,001). Benzer şekilde, serum copeptin düzeyi ile travma skorlamalarından RTS arasında negatif yönde, anlamlı ancak zayıf bir korelasyon saptandı (r=-0,332 ve p<<0,05). Ek olarak, ölen hasta grubunda ortalama serum copeptin düzeyleri yaşayan hasta ve kontrol gruplarına göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek saptandı (1753,50 ± 232,70 vs 1120,40 ± 505,70, p=0,014 ve 1753,50 ± 232,70 vs 656,20 ± 251,20, p=0,001, sırasıyla).
Tartışma ve Sonuç: İzole kafa travması geçiren hastalarda travma sonrası erken dönemde artmış serum copeptin düzeyleri travmanın şiddetini ve klinik sonlanımı öngörmede yararlı bilgiler verebilir. Bu nedenle, copeptin'in bu hastalarda travmanın ciddiyetini belirlemede ve prognoz açısından değerlendirilmesinde travma skorlamaları ile birlikte bir biyolojik belirteç olarak kullanılmasını önermekteyiz.Anahtar Kelimeler: Kafa travması, GKS, RTS, prognoz, copeptin

Abstract:
Aim: Molecular and cellular studies in recent years show that copeptin, as a biochemical parameter, plays an important role in the pathogenesis and progression of acute critical diseases. Copeptin; Arginine-vasopressin (AVP) is a glycopeptide that forms the C-terminal portion of the precursor peptide and is released from the pituitary gland simultaneously with AVP. Many physiological and pathological stimuli such as pain, hypoglycemia, hypoxemia, stroke, infection, shock and trauma cause copeptin release. In the literature, increased serum copeptin levels have been found to be associated with poor prognosis in many non-traumatic diseases such as pneumonia, myocardial infarction, diabetes, heart failure, stroke and transient ischemic attack. However, there are a limited number of clinical studies investigating the serum level of copeptin and its role in predicting prognosis in patients with head injury.In this study, it was aimed to investigate the role of copeptin, an up-to-date inflammation marker, in determining the severity of trauma and predicting prognosis in the early posttraumatic period (in the first 24 hours) in adults with head trauma.
Materials and Methods: 78 adult patients who applied to the Emergency Medicine Clinic of Health Sciences University Haseki Health Application and Research Center between July 2020 and August 2020 and were diagnosed with isolated head trauma were included in the study prospectively. 59 age and sex matched healthy volunteers were included as control group. Patients presenting with isolated head trauma were divided into 3 groups according to the Glaskow Coma Scale (GCS) as severe (GCS 3-8), moderate (GCS 9-13) and mild (GCS 14-15). Serum copeptin levels were compared between the groups to determine the severity of head trauma. In addition, serum copeptin levels were compared in order to determine the relationship with prognosis in patients with head injury who died and survived. In addition, the correlation between serum copeptin levels and trauma scores was analyzed.
Results: A total of 78 patients with isolated head trauma, 60 male (76.90%) and 18 female (23.10%), were included in the study. In the control group, 38 of 59 healthy volunteers were male (64.40%) and 21 were female (35.60%). There was no statistically significant difference between the patient and control groups in terms of gender and age. (p = 0.108 and p = 0.153, respectively). The mean serum copeptin levels in the patient group were found to be statistically significantly higher than the control group. (p <0.001).Serum copeptin level was statistically significantly higher in the patient group compared to the control group, and copeptin was obtained as a cut-off value of 882 pg / ml and above with 71.8% sensitivity and 81.4% specificity. As a result of the ROC analysis, the cut-off value of 882 pg / ml and above was obtained for the patient group with 71.8% sensitivity and 81.4% specificity of copeptin. The mean serum copeptin levels of patients with severe head trauma were found to be statistically significantly higher than those with mild head trauma. (1607.00 ± 312.00 vs 1038.00 ± 515.40, p = 0.002). In addition, the mean serum copeptin level of patients with moderate head trauma was found to be statistically significantly higher than those with mild head trauma. (1387.20 ± 347.81 vs 1038.00 ± 515.40, p <0.05). According to the severity of head trauma, serum copeptin value was found to be 80% sensitivity, 60.3% specificity and 1147 pg / ml cut-off value for separating mild patient and moderate and severe patient groups. A negative, significant and strong correlation was found between serum copeptin level and GCS from trauma scores. (r = -0.434 and p <0.001). Similarly, a negative, significant but weak correlation was found between serum copeptin level and RTS from trauma scores. (r = -0.332 and p << 0.05). In addition, the mean serum copeptin levels in the patient group who died were found to be statistically significantly higher than the surviving patient and control groups. (1753.50 ± 232.70 vs 1120.40 ± 505.70, p = 0.014 and 1753.50 ± 232.70 vs 656.20 ± 251.20, p = 0.001, respectively).
Discussion and Conclusion: In patients with isolated head trauma, increased serum copeptin levels in the early period after trauma can provide useful information in predicting the severity of the trauma and clinical outcome. For this reason, we recommend that copeptin be used as a biomarker with trauma scores in determining the severity of trauma in these patients and evaluating it in terms of prognosis.Keywords: Head trauma, GCS, RTS, prognosis, copeptin