Ortaokul öğrencilerinin STEM eğitimi kullanımına yönelik umut ve amaçlar ölçeğinin Türkçeye uyarlanması ve uygulanması
The adaptation and implementation of the scale of hope and goals towards the use of STEM education for secondary school students
Yazar: BUĞRA KAĞAN KURT
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL TİMUR
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Küreselleşme = Globalization ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; STEM eğitim yöntemi = STEM training method ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales ; Öğrenme yöntemleri = Learning methods

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ortaokul öğrencilerine (5-8.sınıflar) yönelik fen, teknoloji, mühendislik, matematik (STEM) tutum ölçeğinin Türkçeye uyarlanması ve bu öğrencilerin STEM tutum düzeylerinin belirlenen bazı değişkenlere göre incelenmesidir. Bu amaçla, araştırmada veri toplama aracı olarak Amerika Kerrie Anna Douglas ve Johannes Strobel'in "Hopes and Goals Survey for use in STEM elementary education" adlı ölçeği kullanılmıştır. Hazırlanan çalışma ölçeğinin uygunluğu Çanakkale ili Merkez ilçesinde 573 ortaokul öğrencisi üzerinde yapılan ilk çalışma ile test edildikten sonra aynı yerde ilk uygulamadan bağımsız 532 ortaokul öğrencisi üzerinde ana çalışma gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın veri analizlerinde LISREL ve SPSS paket programları kullanılmıştır. Araştırmada verilere; ölçek uygunluk ve faktör analizi ile gruplar arası farkların karşılaştırılması için t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve parametrik olmayan Mann-Whitney U ve Kruskal-Wallis testleri uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgularda, örneklem grubu öğrencilerin STEM farkındalık düzeylerinin cinsiyet, bilgisayar vb. alet kullanımı, robotik kodlama bilgisi, anne-baba mesleği, gelir durumu ve sınıf düzeyi gibi değişkenler açısından farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Araştırmada STEM farkındalık düzeylerinin kız öğrencilerde (mühendislik alt boyutu hariç) erkeklere göre daha fazla olduğu görülmüştür. Ayrıca ortaokul öğrencilerinde; bilgisayar vb. alet kullanımı, robotik kodlama bilgisine sahip olma, anne-baba gelir düzeyi yüksekliği öğrencilerde STEM tutum düzeylerini pozitif anlamda etkilemiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular, öğrencilerin STEM ile ilgili herhangi bir uygulamanın içinde yer almamalarına rağmen STEM alanındaki derslere ve mesleklere karşı olumlu tutuma sahip olduklarını göstermiştir. Araştırma sonucunda ortaokul öğrencilerine yönelik STEM eğitim yaklaşımı ile ilgili yeni bir ölçek Türkçeye kazandırılmıştır. Araştırmada edinilen bulgular; sosyo-ekonomik durumu düşük ve erkek bireylerin STEM düzeylerini arttırıcı çalışmalar yapılması gerektiğini göstermiştir.

Anahtar Kelimeler: Eğitim sistemi, küreselleşme, STEM eğitimi, ölçek uyarlama.

Abstract:
The aim of this study is the adaptation of the Science, Technology, Engineering, Mathematics (STEM) attitude scale for secondary school students (5-8 grades) into Turkish and to examine the STEM attitude levels of these students according to some variables. For that purpose, Kerrie Anna Douglas and "Hopes and Goals Survey for use in STEM elementary education" that belongs to Johannes Strobel was used as a data collection tool. After the convenience of the scale was tested on 573 secondary school students in the centre district of Çanakkale, main study was independently performed on 532 secondary school students in the same place. SPSS programs were used for the data analysis of the study. In this study, t-test, one-way analysis of variance (ANOVA) and Mann-Whitney U and Kruskal-Wallis tests from non-parametric were implemented in order to compare the convenience of scale and factor analysis and differences between groups. It is indicated that the levels of awareness of sample group students differ in terms of some variables such as gender, the usage of technological devices, robotics coding, parents'occupation, and income status and class level. It is showed that the levels of STEM awareness are higher among the female students than male ones (except engineering sub-size). In addition, the use of tools, computer, robotic coding knowledge in secondary school students have high levels of parents income positively affected STEM attitude levels in students. The findings of the study showed that they had positive attitudes towards STEM courses and professions although students were not involved in any of STEM practices. As a result of the study, a new scale related to STEM education approach for secondary school students was introduced into Turkish. Findings obtained in the study had shown that there should be studies to increase STEM levels of individuals with low socio-economic status and male individuals.

Keywords: Education system, globalization, scale adaptation, STEM education.