Kaynaştırma öğrencilerinin sosyal beceri düzeyleri ile kardeş ilişkilerinin incelenmesi
Investigation of social skill levels of inclusive students and their relationships with siblings
Yazar: HÜSEYİN ÖZER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF ZİYA TAVİL
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kardeş ilişkileri = Sibling relationship ; Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Sosyal beceri = Social skill ; Ölçekler = Scales ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu araştırmanın amacı, kaynaştırma öğrencilerinin sosyal beceri düzeyleri ile kardeş ilişkilerinin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini, 2019 – 2020 eğitim öğretim yılında Ankara ili Etimesgut ilçesindeki 7 devlet okulunda kaynaştırma eğitimine devam eden  7-12 yaş aralığında 100 çocuk ve onların normal gelişim gösteren 8-18 yaş aralığındaki kardeşleri oluşturmaktadır. Araştırmanın modeli, betimsel bir model olan ilişkisel tarama modeli olarak belirlenmiştir. Kardeş ilişkilerini değerlendirmek için normal gelişim gösteren kardeşler tarafından Schaeffer Kardeş Davranışı Değerlendirme Ölçeği ve kaynaştırma eğitimine devam eden öğrencilerin sosyal becerilerini değerlendirmek için sınıf öğretmenleri tarafından Sosyal Becerileri Değerlendirme Ölçeği cevaplandırılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) for Windows 22.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde Kruskal Wallis ve Mann-Whitney U testleri kullanılmıştır. Elde edilen bulgular %95 güven aralığında, %5 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgulara göre kardeş ilişkileri incelenmiş olup yapılan analizler sonucunda; kardeşler arası yaş farkı, ailenin ekonomik düzeyi ve annenin eğitim durumunun kardeş ilişkileriyle arasında anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Cinsiyet değişkeni incelendiğinde ise kız kardeşlerin özel gereksinimli kardeşleriyle olan ilişkilerinin düzeyinde anlamlı bir farklılık olduğu sonucu çıkmıştır. İki ölçekten alınan sonuçlar karşılaştırıldığında kardeş ilişkileri düzeyiyle sosyal becerilerin düzeyi arasında bir ilişki bulunmuş olup kardeş ilişkilerinin düzeyi yüksek olan kaynaştırma öğrencilerinin sosyal becerilerinin düzeyinin de yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Sosyal beceri, kardeş ilişkisi, kaynaştırma eğitimi

Abstract:
The objective of this study is to analyze the inclusive students' social skill levels and sibling relations. The sample of the research comprises of 100 children within the age range of 7–12 studying as inclusive students in 7 state schools in Etimesgut District-Ankara Province during 2019-2020 school year, along with their sibling(s) within the age range of 8–18 with typical development characteristics. The research model was designated to be the relational survey model as a descriptive model. The Schaeffer Sibling Behavior Rating Scale was answered by the siblings with typical development characteristics for analyzing the sibling relations, while the Social Skill Rating Scale was answered by the teachers of the inclusive students in order to analyze the social skills of these students. The data obtained from the research were analyzed by us using the SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) for Windows 22.0 program. Kruskal Wallis and Mann-Whitney U tests were used for the data evaluation. The obtained findings were analyzed within a confidence interval of 95% and significance level of 5%. According to the findings obtained through the research, the sibling relations were analyzed, and no significant difference was conferred between the sibling relations and the age difference of the siblings, economic potential of the family and the educational background of the parents following these analyses. Examining the gender variable, it was found that there was a significant difference on the relations of sisters with their disabled siblings. Comparing the results obtained from these two scales, a significant relation was found between the sibling relations and social skill levels, and it was conferred that the inclusive students with higher sibling relations had higher social skill levels.

Key Words: Social skill, sibling relationship, inclusive education