Emaye kaplama uygulamaları için gerekli çelik sac özellikleri ve sacdan kaynaklanan emaye hataları tespiti
Sheet steel specialities for enamel coating applications and determination of steel related enamel defects
Yazar: AHMET SERHAT SEZER
Danışman: PROF. DR. MEHMET DEMİRKOL
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Malzeme ve İmalat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Çalışma kapsamında soğuk haddelenmiş, düşük karbonlu emaye kalite çelik sac özelliklerini (mekanik, kimyasal, mikro yapı vb) belirlemek ve emaye prosesi için gerekli özelliklere sahip olmayan saclardaki, sacdan kaynaklanan emaye hata değerlendirmesi yapabilmek amaçlanmıştır. Bu amaçla Arcelor, Voestalpine firmalarına ait DC 04 ED (dekarbüre) ve Sidmar, Stinol firmalarına ait DC 04 EK (normal) kalite emayelik sac ruloların özellikleri rulo boyunca alınan numuneler üzerinde yapılan testlerle belirlenmiştir. Rulo boyunca alınan numunelerden mekanik deneyler (çekme, Erichsen çökertme, sertlik, pürüzlülük), kimyasal analizler (optik emisyon spektrometre, karbon-kükürt, yüzey karbonu), mikro yapı incelemeleri (inklüzyon miktarı, türü, boyutu ve tane boyutu), hidrojen geçirgenlik deneyleri, emaye proses ve emaye hata oranı değerlendirmesi yapılmıştır. Yapılan deneysel çalışmalarla farklı firmaların üretmiş oldukları farklı emaye kalite sacların özellikleri, emaye pişirme işleminde karşılaşılan emaye hata türleriyle birlikte değerlendirilmiştir ve sac özellikleriyle emaye hata türü ve miktarı ilişkisi kurulmaya çalışılmıştır. Çalışma kapsamında incelenen ruloların özellikleri sacdan kaynaklı olarak oluşabilen karbon kaynaması, balık pulu, gaz çıkışı, siyah nokta ve kabarma türünde emaye hatasına neden olmaması için gerekli sınır değerleri sağlamıştır. Elde edilen deneysel sonuçlar ileride yapılacak çalışmalarda sacdan kaynaklanan emaye hata değerlendirmesinde kullanılabilecek temel veri görevi üstlenecektir.

Abstract:
Determining cold rolled enamel quality sheet steel specialties (mechanical, chemical, micro structure etc.) are the main aim of this study. As a result, if there is enamel defect which is caused by steel related, finding the main reason of this defect is the most important mission of this master thesis study. Therefore Arcelor, Voestalpine DC 04 ED (decarburized) and Sidmar, Stinol DC 04 EK (normal) enameling quality sheet steels? properties were determined along the coil. Mechanical tests (tensile, hardness, Erichsen cupping, surface roughness), chemical analysis (optical emission spectrometer, carbon-sulfur, surface carbon), micro structure analysis (inclusion amount, types, size and grain size), hydrogen permeation tests, enamel process and enamel defect ratio results were given and evaluated. As a result, experimental study results were used for the relation with the enamel defects and sheet steel specialties. From the experimental results, sheet steels properties provide preventing steel related enamel defects such as carbon boiling, fish scale, out gassing, black speck, and blister. In the future, the experimental results can be used to evaluate steel related enamel defects.