Türkiye'de maden firmalarına finansal destek sağlamak amacıyla borsaya katılım sürecine ilişkin öneriler
Suggestions on stock exchange listing process of mining companies for fund raising in Turkey
Yazar: ÖMÜR BURAK BİRKAN
Danışman: PROF. DR. BAHTİYAR ÜNVER
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining
Dizin: Menkul kıymetler borsası = Stock exchange

Özet:
Dünyada madencilik faaliyetleri büyük sermaye gerektiren, yatırılan sermayenin geri dönüşü açısından büyük riskler taşıyan bir sektördür. Faaliyetlerine devam eden irili ufaklı birçok uluslararası maden firması, geri dönüşü uzun zaman alan yatırımlar için kendi öz sermayelerini riske atarak kullanmak yerine, riski dağıtan alternatif bir yöntem olan şirkete ortak alma sistemini uygulamaktadırlar. 
Şirketlere ortak alma yöntemi, günümüz ekonomi koşullarında dünyada geçerli en ucuz finansman kaynağı olarak ortaya çıkmaktadır. Uygulama, şirket hisselerinin bir ya da birkaç ortağa satılması veya şirket hisselerinin halka açılması şeklinde de yapılabilir. Çok sayıda maden firması sermaye gereksinimlerini hisselerinin bir kısmını halka arz yolu ile satış yaparak karşılayıp, faaliyetlerini daha kurumsal bir şekilde sürdürmektedir.
Bu çalışmada, maden şirketlerinin halka açılması değerlendirilmiş, konuya örnek olması açısından dünyadaki önemli borsalardan biri olan Toronto borsası incelenmiştir. Toronto borsası, işlem gören firmaların %37'sinin madencilikle uğraşan firmalardan oluşan ve dünyada maden borsası olarak bilinip tanınan bir borsadır.
Toronto Borsaları gibi madencilik sektörüne hitap eden benzer borsalarda maden firmalarının listelenebilmesi için önemli kriterlerden biri maden varlığı raporlama standardıdır. Çeşitli ülkelerin borsalarında, ulusal maden varlığı raporlama standart uygulaması istendiği gibi farklı maden varlığı raporlama standart uygulamalarının da kabul gördüğü bilinmektedir. Ülkemizin maden varlık raporlama standardı olan UMREK uygulamaları da 2018 yılında hayata geçmiştir. Böylelikle yurtiçi ve yurtdışı firmaların da ülkemiz borsasında listelenebilmesini yaygınlaştırmak için gerekli adımlarından biri gerçekleşmiş olmaktadır.   
Tez çalışmasında ülkemizde madencilik firmalarına yönelik, gelecek yıllarda sektörünün güçlenmesine katkı sağlayabilecek, irili ufaklı özelliklede ufak ve orta ölçekli maden firmalarının Borsa İstanbul (BİST) da veya BİST 100'e bağlı bir alt pazarda yer alabilmesi yönünde bir değerlendirme yapılmıştır. Ayrıca, bir firmanın Toronto borsasına listelenme şartları da örnek olması açısından yol gösterici olarak ortaya konmuştur. Verilmiş örneklerle olası Türk Maden Borsası'nın da nasıl teşekkül edebileceği, hakkında bilgi verilmiş ve bir model önerisi sunulmuştur.

Abstract:
Mining activities a sector that requires large capital and have a big risk related to the retrun of the invested capital worldwide. Lots of large and small scale international companies continue their operations by applying new joints to the company as an alternative method in order to distribure the risks for long term investments instead of using their own equity.
The method of having joint to the companies is the cheapest financing way worldwide, nowadays. This application can also be realized by selling company shares to one or more partners as public shares. So, many mining companies running the activites to meet their capital requirements by selling some portion of their shares through the public offering in a more certain manner. 
The evaluation of public offering of the mining firms and Toronto Stock Exchange which is one of the most important stock exchage in World, has been analyzed in this study. Toronto Stock Exchange is a stock exchange where 37% of the listing companies are mining firms and defined as a mining stock exchange in the World.
Mine asset reporting standard is one of the important criteria for listing mining companies at Toronto stock or similar exchanges. It is known that, different mine asset reporting standard applications are accepted in the stock exchanges of various countries together with their own national mine asset reporting standard application. UMREK, which is the mine asset reporting standard of Turkey, has been valid in 2018. So, one of the necessary steps have been realized in order to list the domestic and foreign companies in the stock exchange of our country.
An evaluation as been made for mining companies which may contribute to the strenthening of the sector in our country by participating at Borsa Istanbul (BIST) or a sub-market of BIST100 for large and small particularly small and medium scale companies within next years, in this thesis. The terms of listing a firm to Toronto Stock Exchange has been taken as a guidance. A brief information is given about how the possible Turkish Mining Exchange can be formed and the model proposal is presented with the given examples.