Turistlerin destinasyon sosyal sorumluluk algılamaları ile yerel yiyecek tüketme eğilimleri arasındaki ilişkide olumlu duygu ve sorumlu turist davranışının rolü
The role of positive emotion and responsible tourist behavior in the relationship between tourists' destination social responsibility perceptions and local food consumption intentions
Yazar: SEVGİ BALIKÇIOĞLU DEDEOĞLU
Danışman: PROF. DR. ŞULE AYDIN
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Yerel yiyeceklerin tüketilmesi destinasyona ekonomik, sosyo-kültürel ve çevresel açıdan katkı sağlayabilmektedir. Bu açıdan yerel yiyeceklerin tüketim eğilimlerini etkileyen unsurların anlaşılması gereklidir. Literatürde destinasyon çıkarları perspektifinden yerel yiyecek tüketme eğilimlerini inceleyen oldukça nadir çalışma bulunmaktadır. Bu tez çalışmasında, belirtilen eksikliğin giderilmesi amacıyla, yabancı turistlerin yerel yiyecek tüketme eğilimlerinin anlaşılabilmesi için destinasyon sosyal sorumluluk algısı, olumlu duygu, sorumlu turist davranışı ve yerel yiyecek tüketme eğilimleri arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Bu kapsamda Kapadokya bölgesine gelen 353 yabancı turistten elde edilen veriler analiz için kullanılmıştır. Çalışma kapsamında geliştirilen araştırma modelinin test edilmesi için yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre destinasyon sosyal sorumluluğunun çevresel, sosyal ve ekonomik faaliyetleri sorumlu turist davranışını pozitif şekilde etkilerken, olumlu duygu destinasyon sosyal sorumluluğunun sosyal ve çevresel faaliyetlerinden pozitif şekilde etkilenmiştir. Ayrıca olumlu duygunun sorumlu turist davranışını pozitif şekilde etkilediği bulunmuştur. Sorumlu turist davranışının da yerel yiyecek tüketme eğilimlerini pozitif şekilde etkilediği tespit edilmiştir. Ayrıca aracılık modeline göre destinasyon sosyal sorumluluk faaliyetlerinin her bir unsuru ile yerel yiyecek tüketme eğilimi arasındaki ilişkide sorumlu turist davranışlarının tam aracılık rolü tespit edilirken, olumlu duyguların destinasyon sosyal sorumluluk faaliyetleri ile sorumlu turist davranışları arasındaki ilişkide iki boyut (çevresel ve sosyal) açısından kısmi aracılık bulunmuştur.

Abstract:
Consumption of local foods can contribute to the destination economically, socio-culturally and environmentally. In this respect, it is necessary to understand the factors affecting local food consumption intentions. There are very few studies in the literature that examine local food consumption intentions from the perspective of destination interests. In this thesis, in order to overcome this deficiency, the relationships between destination social responsibility perception, positive emotion, responsible tourist behavior and local food consumption intentions were examined in order to understand the local food consumption intentions of foreign tourists. In this context, data obtained from 353 foreign tourists visiting the Cappadocia region were used for analysis. Structural equation modeling was used to test the research model developed within the scope of the study. According to the findings, while the environmental, social and economic activities of destination social responsibility positively affect responsible tourist behavior, positive emotion is positively affected by the social and environmental activities of destination social responsibility. In addition, positive emotion was found to positively affect responsible tourist behavior. Responsible tourist behavior was also found to positively affect the intention to consume local food. In addition, according to the mediation model, responsible tourist behavior fully mediated the relationship between each dimension of destination social responsibility activities and the intention to consume local food, while positive emotions partially mediated the relationship between destination social responsibility activities and responsible tourist behavior in terms of two dimensions (environmental and social).