Sanat eğitiminde görsel kültür kuramı ve sürdürülebilir kalkınma eğitimi bağlamında bir eylem araştırması
An action research in the context of visual culture theory in art education and sustainable development education
Yazar: DUYGU ERİKAN
Danışman: DOÇ. DR. NURAY MAMUR
Pamukkale Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Görsel kültür = Visual culture ; Görsel sanatlar eğitimi = Visual arts education ; Sanat eğitimi = Art education ; Sürdürülebilir kalkınma = Sustainable development

Özet:
Bu araştırmada, sanat eğitiminde görsel kültür çalışmaları ile sürdürülebilir kalkınma
eğitiminin bütünleştirildiği bir yaklaşımın uygulanabilirliğini ve etkilerini değerlendirmek
amaçlanmıştır. Araştırma, görsel sanatlar derslerinde sürdürülebilir kalkınma eğitimi
bağlamında geliştirmeye dönük bir yaklaşım sergilendiğinden nitel araştırma
yaklaşımlarından "eylem araştırması" olarak planlanmıştır. Araştırmanın katılımcılarını
2019 - 2020 eğitim öğretim yılında Denizli'de Zaferiye Abalıoğlu Bilim ve Sanat
Merkezi'nde 9-12 yaş aralığında toplam 13 ilkokul öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmada
"eylem araştırması" deseni doğrultusunda uygulama ve araştırmanın iç içe geçtiği bir eylem
planı hazırlanmıştır. Bu eylem sürecinde veriler; ön değerlendirme formu, video ve ses
kayıtları, odak grup görüşmesi, doküman incelemesi (sanatsal çalışmalar, çalışma yaprakları,
özdeğerlendirme formları) ve araştırmacı günlükleri yoluyla toplamıştır. Elde edilen veriler
içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırma bulgularına göre sürdürülebilir kalkınma eğitimi
için görsel kültür imgelerinden yararlanmak öğrencilerin sürdürülebilir gelişim bilinci
oluşturmalarında katkı sağlamıştır. Görsel kültür imgeleri üzerinden çevre, toplum ve
ekonomi yoluyla yapılan sorgulamalar öğrencilerde merak duygusu uyandırmış özgün
fikirler geliştirebilmişlerdir. Öğrencilerin sanat yoluyla çevrenin nasıl korunabileceği,
engelli bireyler için sorumlulukları, reklamlar ve tüketim üzerinden gelecek kuşaklar için
fikirler geliştirmeye dönük yaklaşımlar sergiledikleri tespit edilmiştir. Bu bağlamda
sürdürülebilir kalkınma eğitimi için görsel kültür imge çözümlemelerinin ilkokul görsel
sanatlar dersinde merak uyandırma, öğretirken eğlendirme, yaratıcılığı destekleme, eleştirel
bakabilme özelliklerinden dolayı uygun olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In this research, it is aimed to evaluate the applicability and effects of an approach that
integrates visual culture studies and sustainable development education in art education. The
research is planned as "action research" which is one of the qualitative research approaches
since it has a development oriented approach in the context of sustainable development
education in visual arts courses. The participants of the study consisted of 13 primary school
students aged 9-12 years in Zaferiye Abalıoğlu Bilim ve Sanat Merkezi, Denizli in 2019-
2020 academic year. In the research, an action plan was prepared in which the application
and research were intertwined in line with the "action research" pattern. In this action
process; data were collected with pre-assessment form, video and audio recordings, focus
group interview, document review (artistic works, worksheets, self-assessment forms) and
researcher diaries. The data obtained were analyzed by content analysis. According to the
research findings, the use of visual culture images for sustainable development education
contributed to the awareness of sustainable development of students. Inquiries made through
visual culture images on environment, society and economy were able to develop original
ideas that aroused curiosity in students. It has been determined that students exhibit
approaches to how to protect the environment through art, their responsibilities for
individuals with disabilities, advertising and developing ideas for future generations through
consumption. In this context, it is concluded that visual culture image analysis is suitable for
sustainable development education because of its characteristics of arousing curiosity,
entertaining while teaching, supporting creativity and critical thinking.