İhsan Oktay Anar'ın romanlarında halk kültürü unsurlarının tespiti ve incelenmesi
Identifying and analysing the elements of folk culture in the works of İhsan Oktay Anar
Yazar: ALİ YALÇINKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÖKHAN TARIMAN CENİKOĞLU
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Anar, İhsan Oktay = Anar, İhsan Oktay ; Gelenekler = Traditions ; Halk bilimi = Folklore ; Halk edebiyatı = Folk literature ; Halk kültürü = Folk culture ; Roman = Novel ; Türk romanı = Turkish novel

Özet:
Halk kültürü, bir milletin geçmişini geleceğe bağlayan maddi ve manevi değerler bütünüdür. Bu değerler, folklor ürünlerini meydana getirir. Folklor ürünleri halkın inanışlarını, arzularını, sevinç ve üzüntülerini ifade eden milli sanat yapıtlarıdır. İnsan unsurunun ön planda olduğu bu yapıtlardan masallar, destanlar, efsaneler, türküler, halk hikâyeleri; halk inançları, selam şekilleri, el sanatları, giyim-kuşam, mimari vb. daha birçok malzeme diğer edebiyat türleri için konu teşkil eder.  Bu türlerden biri romanlardır. Türk edebiyatının değerli yazarlarından İhsan Oktay Anar, diğer romancılar gibi halk kültürüyle yakın ilişki içerisinde olmuş ve bu kültüre ait malzemeyi alarak yeni bir görüş ve düşünüşle romanlarında kullanmıştır.
Bu çalışmada, eserlerinde folklorik unsurlar açısından zengin malzeme ile karşılaştığımız İhsan Oktay Anar'ın romanları, halk bilimi unsurlarına göre incelenmiştir. Yazarın romanlarındaki Halk Bilimi unsularını iki ana başlık altında gruplandırabiliriz. İlk grubu, anonim halk edebiyatı başlığı altında mitoloji, destan, efsane, masal, halk hikâyesi, meddah, kalıplaşmış sözler, halk şiiri ve tekke tasavvuf edebiyatı ürünleri oluşturur. Bunlardan özellikle mitoloji, destan, efsane ve masal diğer unsurlara göre ön plana çıkar. Yazar mitleri, destanları, efsaneleri, masalları ve kutsal metinleri genellikle montajlama tekniğiyle romanlarda kullanır.
İkinci grup, dil ve anlatım, formel sayılar, geçiş dönemleri, inanışlar, halk sanatları ve zanaatları, oyun, halk mutfağı,  giyim-kuşam, halk müziği ve halk mimarîsini oluşturur. Bu unsurlar, halk yaşamıyla paralellik gösterir.

Abstract:
Folk culture is a body of material and moral values of a nation which connects the past of it to its future. These values form the works of folklore. The works of folklore are the artistic works which express the beliefs, desires, joys and hurts of the folk. Among these works that has human in the forefront, tales, epics, myths, folk songs, folk stories as well as superstitions, ways of greeting, handcrafts, clothes, architecture and many other similar materials constitutes a theme for the types of literature. One of these types is novel. Ihsan Oktay Anar, a valued author of Turkish literature, like other novelists, has been in a close contact with folk culture and used the materials from this culture in his novels, with a new point of view and thinking.   
In this study, we analyzed the novels by Ihsan Oktay Anar in which we found out materials rich in folkloric elements based on folklore. We can group the Folkloric elements in the novels the author under two main headings. The first one is formed by mythology, epics, legends, tales, folk stories, public storyteller, slogans, folk poetry and works of dervish lodge and sufi literature. Among them, mythology, epics, legends and tales are in the forefront compared to the other elements. The author uses myths, epics, legends and tales holy texts in his novels usually by means of montage technique.     
The second group is formed by language and narration, formal numbers, transition periods, beliefs, folk arts and crafts, plays, folk cuisine, clothes, folk music and folk architecture. These elements have parallels with folkloric life.