Diyabetik ketoasidozun p dalga dispersiyonu üzerine etkisi
The effect of diabetic ketoacidosis on p wave dispersion
Yazar: CİHAN FİDAN
Danışman: DOÇ. DR. YAŞAR NAZLIGÜL
Sağlık Bakanlığı / Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Diyabetik ketoasidoz (DKA), diyabetli hastalarda görülen en yaygın hiperglisemik acildir. P dalga dispersiyonu (PD) invaziv olmayan elektrokardiyografik bir parametredir. Son yıllarda yapılan çalışmalarda, PD ve uzamış P dalga süresinin atriyal fibrilasyon (AF) riskini gösterdiği bildirilmiştir. Bu çalışmanın amacı DKA'un PD üzerine etkisini araştırmaktır.
Bu çalışmaya hastanemiz acil servisine DKA ile başvuran 50 hasta alındı. Bütün hastaların idrar ketonu, kan glikozu, elektrolitleri, üre, kreatinin, arteryal kan gazı ve diğer biyokimyasal parametreleri ölçüldü. Hastalara 12 derivasyonlu elektrokardiyografi (EKG) çekildi. 12 derivasyonlu EKG'de ölçülen en uzun P dalga süresi (Pmaks) ve en kısa P dalga süresi (Pmin) arasındaki fark PD olarak hesaplandı. Pmaks, Pmin ve PD ketoasidoz sırasında ve idrar ketonu negatifleştikten 6 saat sonra tekrar değerlendirildi.
Hastaların ortalama yaşı 53,1±15,0 idi. Hastaların çoğunluğu kadındı (K/E:35/15; %70, %30). Ortalama plazma glikoz seviyeleri DKA sırasında (400,6±119,1) tedavi sonrasına (199,6±68,0) göre daha fazlaydı (p<0.001). PD ve Pmaks ketoasidoz sırasında, idrar ketonu negatifleştikten 6 saat sonrasına göre daha yüksek bulundu [60 (40-100) msn; 40 (20-60) msn, (p<0.001) ve 110 (100-140) msn; 80 (80-120) msn, (p<0.001)]. PD ve Pmaks ile biyokimyasal ve demografik özellikler arasında anlamlı bir ilişki yoktu.
Bu çalışma EKG'de P dalga dispersiyonu ve P maks' ın DKA sırasında, tedavi sonrasına göre daha yüksek olduğunu göstermektedir. DKA sırasında yüksek bulunan bu parametrelerin atriyal aritmilerle ilişkisini değerlendiren başka çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar kelimeler: P dalga dispersiyonu, diyabetik ketoasidoz, atriyal fibrilasyon

Abstract:
Diabetic ketoacidosis (DKA) is the most commonly seen hyperglycemic emergency in patients with diabetes mellitus. P wave dispersion (PD) is a non-invasive electrocardiographic parameter. In recent studies, it has been reported that prolonged P wave duration and increased PD show an increasing risk for atriyal fibrilation. The objective of this study is to examine the effect of DKA on PD.
Fifty patients with DKA who applied to our emergency department were enrolled in this study. Laboratory parameters of all patients, such as blood glucose, urinary ketones, electrolytes, urea, creatinine, arterial blood gas (ABG) were measured. 12 lead surface electrocardiogram (ECG) were applied to all the patients. The distance between maximum P wave duration (Pmaks) and minimum P wave duration (Pmin) that was measured in 12 lead surface ECG was calculated as PD. Pmaks, Pmin and PD were evaluated during ketoacidosis and 6 hours after negative ketonuri.
The mean age was 53,1±15,0 years. The majority of the patients were female (F/M 35/15; 70%, 30%).  Mean plasma glucose levels were higher during DKA (400,6±119,1) than those after the treatment of DKA (199,6±68,0) (p<0.001). PD and Pmaks were higher during ketoacidosis than those six hours after negative ketonuri [60 (40-100) msn; 40 (20-60) msn, (p<0.001) and 110 (100-140) msn; 80 (80-120) msn, (p<0.001)]. There was no significant relationship between PD and Pmaks and biochemical and demographic data. 
This study demonstrates that, on ECG surface, P wave dispersion and Pmaks during DKA is higher than those after the treatment of it. Further studies are needed to examine the relationship between these parameters that were found high during DKA and atriyal arrhythmias.

Keywords: P wave dispersion, diabetic ketoacidosis, atriyal fibrilation