Yataklı servislerden istenilen hematoloji konsültasyonlarının klinik bazlı değerlendirilmesi
Review of hematology consultations requested from inpatient clinics
Yazar: NAZIM MAMEDOVI
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET HİLMİ DOĞU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Hematoloji = Hematology ; Sevk ve konsültasyon = Referral and consultation ; Yatan hastalar = Inpatients

Özet:
Giriş: Hematoloji, günlük pratikte sık karşılaşılan anemi, trombositopeni ve hemostaz problemleri yanında kemik iliği ve lenf sistemi ile ilgili malign hastalıkları da içine alarak geniş bir hastalık grubunu inceleyen bir bilim dalıdır. Bu nedenle birçok klinikte günlük pratikte hematoloji ile ilgili konsültasyon isteme gereği oluşturan laboratuvar ve klinik anormallikler ile karşılaşılmaktadır. Çalışmamızda 22 aylık bir sürede yataklı servislerden istene Hematoloji konsültasyonları inceleyerek ilgili branşların eğitim müfredatına temel hematoloji hakkında veya çıkan sonuçlar doğrultusunda özellikli bazı konularda eğitim eklenmesini amaçladık.
Gereç ve yöntem: T.C. Sağlık Bakanlığı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Hematoloji kliniğinden 01.01.2018-31.10.2019 tarihleri arasında diğer kliniklerin yataklı servislerinden istenen konsültasyonlar kaydedildi. Konsültasyonlar istenen klinik branşlar, istenme nedenleri (anemi, polisitemi, lökopeni, lökositoz, trombositopeni, trombositoz, pansitopeni, koagülasyon bozukluğu, diğer) ve hastalara yapılan periferik yayma, ileri inceleme olarak kemik iliği biyopsisi sayıları incelendi.
Bulgular: Çalışmaya 1480 hasta dahil edildi. En çok konsültasyon istenen klinik servisler sırası ile Acil Servis:425(%28.8), Dahiliye Servisi:315(%21.3), Genel Cerrahi Servisi:140(%9.5), Yoğun Bakım Servisi:128(%8.7), Enfeksiyon Hastalıkları Servisi:105(%7.1), Nöroloji Servisi:79(%5.4), Cildiye Servisi:70(%4.7), Kadın Doğum Servisi:52(%3.5) ve diğer klinik servisler daha az olmak üzere konsültasyon istenmiş. Konsültasyon istenme nedenleri incelendiğinde; Anemi:%18.6, Trombositopeni:%14.7, Pansitopeni:%11.6 olarak en çok istenen konsültasyon nedenleridir. Konsültasyon cevaplarını incelediğimizde bütün sevislerden istenen konsültasyonların %45 kadarı periferik yayma ile beraber değerlendirilmiştir. İleri inceleme olarak en çok kemik iliği biyopsisi %20 oranında Dahiliye Servisinden istenen hastalara yapılmıştır. İç hastalıkları kliniği konsultasyonları dışlandığında ise yapılan kemik iliği inceleme oranı % 3.9 olarak azaldığı gözlemlenmektedir.
Sonuç: Hematoloji az sayıda hekim ile yoğun bir nüfusa hizmet vermekte olup her zaman her hastanede hematoloji uzmanına ulaşmak mümkün olmamaktadır. Bu nedenle bazı temel konularda asistanlık eğitimi esnasında hematoloji eğitiminin eklenmesi belli hasta gruplarının konsultasyon istenmeden de takibine devam edilmesine olanak verecektir. Ayrıca hematoloji üzerindeki konsultasyon yoğunluğunu azaltıp diğer hematoloji ihtisası gerektiren malign hastalar ile daha verimli şekilde ilginenilebilmesine olanak sağlayacaktır.

Abstract:
Introduction:Hematology is a discipline that studies a wide spectrum of disorders like anemia, thrombocytopenia and hemostasis problems, as well as malignancies associated with bone marrow and lymphoid system. Therefore, we observe laboratory and clinical abnormalities in daily practice that requires hematology consultation. In our study we observed hematology consultations from other
inpatient clinics in a time interval of 22 months and aimed education about basic hematology and other spesific topics to be added to the programme of the other clinics.
Results:1480 patients are included in the study. The clinics that consult the most
pati ents were Emergency Service: 425 (% 28.8), Internal Medicine: 315 (% 21.3),
General Surgery: 140 (% 9.5), Intensive Care Unit: 128 (%8.7), Infectious Diseases:
105 (% 7.1), Neurology: 79 (% 5.4), Dermatology: 70 (%4.7), Gynecology and
Obstetrics: 52 (%3.5) and other clinics. The reasons for these consultations were;
anemia: %18.6, thrombocytopenia: %14.7, pancytopenia: %11.6. When we analyzed
the consultations, we observed that %45 of these patients were evaluated with
peripheral blood smears. Bone marrow b iopsy as a further investigation was
performed mostly to the patients from internal medicine with a percentage of %20.
When we exclude the consultations from internal medicine clinic, performed bone
marrow biopsy rate was only %3.9.
Conclusion:Hematology serves a great number of population and it is not always
possible to reach a hematology specialist in every hospital. Therefore it will be
possible to manage some patient groups without need of hematology consultations, if
basic hematology education is ad ded to the education programme of the assistant
doctors. This will decrease the work load of hematology and ensures that
malignancies that require hematology specialty are dealed more efficiently.