Akkaraman ve Anadolu Merinosu koyun ırklarında GH ve DGAT1 genlerinin büyüme özellikleri ile ilişkisi
GH and DGAT1 genes associated with growth traits in Akkaraman and Anatolian Merino sheep breeds
Yazar: AYŞE NUR TANIŞ
Danışman: PROF. DR. İSMAİL KESKİN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Gerçekleştirilen yüksek lisans tez çalışmasında, Türkiye yerli koyun ırklarından Akkaraman ve Anadolu Merinosu ırkı kuzularda, GH ve DGAT1 genotiplerinin doğum ağırlıkları (DA), sütten kesim ağırlıkları (SKA), 6.ay canlı ağırlıkları (CA6) ve bazı vücut ölçülerine olan etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır. GH ve DGAT1 genlerindeki polimorfizmler, PCR-RFLP yöntemi ile tespit edilmiştir. Her iki gen bölgesi için de 3 genotip tespit edilmiştir. GH gen bölgesi HaeIII enzimi ile kesim sonucunda, Akkaraman ırkı kuzularda A allel Anadolu Merinosu ırkı kuzularda ise B allel frekansı en yüksek olarak bulunmuştur. DGAT1 gen bölgesinde ise AluI enzimi ile kesim sonrası hem Akkaraman hem de Anadolu Merinosu ırkı kuzularda C allel frekansı en yüksek olduğu görülmüştür. AA, AB ve BB genotipli dişi kuzularda vücut uzunluğu bakımından istatistik olarak önemli fark tespit edilmiş (p<0.05), AA genotipine sahip kuzuların vücut uzunluğu daha yüksek bulunmuştur. Akkaraman ve Anadolu Merinosu ırkı AA, AB ve BB genotipli erkek kuzularda cidago yüksekliği özelliğinde istatistik olarak önemli fark tespit edilmiştir (p<0.05). Akkaraman ırkı AA ve AB genotiplerine sahip dişi kuzularda cidago yüksekliğinin daha fazla olduğu görülmüştür. En düşük cidago yüksekliği BB genotipli Akkaraman dişi kuzularda tespit edilmiştir. Anadolu Merinosu ırkı erkek kuzuların 6.ay canlı ağırlıkları ve sağrı yükseklikleri, Akkaraman ırkı erkek kuzulardan daha yüksek bulunmuştur. Diğer özellikler bakımından istatistik olarak önemli bir fark tespit edilememiştir (p>0.05). Gerçekleştirilen yüksek lisans tez çalışmasında elde dilen sonuçlar, GH ve DGAT1 genlerinin, koyunlarda bazı büyüme özellikleri için aday gen olarak Marker Destekli Seleksiyon (MAS) çalışmalarında kullanılabileceğini göstermiştir.

Abstract:
In this master's thesis study, it was aimed to determine the effects of GH and DGAT1 genotypes on birth weights, weaning weights, 6th month live weights and some body measurements in Akkaraman and Anatolian Merino lambs from Turkey's native sheep breeds. Polymorphisms in GH and DGAT1 genes were detected by PCR-RFLP method. Three genotypes were identified for both gene regions. As a result of digesting with the GH gene region HaeIII enzyme, A allele in Akkaraman lambs and B allele frequency in Anatolian Merino lambs were found to be the highest. In the DGAT1 gene region, C allele frequency was found to be highest in both Akkaraman and Anatolian Merino lambs after digesting with AluI enzyme. A statistically significant difference was found in terms of body length in female lambs with AA, AB and BB genotypes (p<0.05), while lambs with AA genotype had a higher body length. A statistically significant difference was found in the withers height characteristic of Akkaraman and Anatolian Merino male lambs with AA, AB and BB genotypes (p<0.05). It was observed that the height of withers was higher in Akkaraman breed female lambs with AA and AB genotypes. The lowest withers height was determined in Akkaraman female lambs with BB genotype. 6 month live weights and rump heights of Anatolian Merino male lambs were higher than Akkaraman male lambs. No statistically significant difference was found in terms of other characteristics (p>0.05). The results obtained in the master's thesis study showed that GH and DGAT1 genes can be used as candidate genes for some growth traits in sheep in Marker Assisted Selection (MAS) studies.