Köpek edinme ile ilgili hadislerin tahrici ve değerlendirilmesi
Assessment and evaluation of hadiths related to dog acquisition
Yazar: İLHAN SEVEN
Danışman: PROF. DR. HACI MUSA BAĞCI
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Hadis = Hadith ; Hayvan besleme = Animal feeding ; Hayvanlar = Animals ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Köpekler = Dogs ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bütün toplumlarda gerek kırsalda gerekse şehir hayatında köpek edinilmekte ve beslenmektedir. İslam dünyasında da Hz. Peygamber'in hayvanlara karşı şefkat ve merhamet gösterilmesi emri nedeniyle Müslümanlar evlerinde veya kırsal bölgelerde koruma amaçlı köpekler edinmektedir. 
Hadis alanında şimdiye kadar köpeklerle alakalı olarak birçok akademik çalışma yapılmakla beraber, köpek edinme ile ilgili hadisler hakkında bir çalışmanın yapılmadığı tespit edilmiştir. Buradan hareketle hadis kaynaklarında geçen köpek edinme ile ilgili zikredilen üç hadisin senet ve metin açısından değerlendirilmesi yapılmak üzere tezimizin konusu olarak belirlenmiştir.
Tezimiz bir giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında çalışmanın konusu, sınırları, önemi, amacı ve metodu hakkında bilgi verildikten sonra köpekle alakalı olarak tarihten günümüze köpeğin durumu ile Kur'an-ı Kerim ve hadislerde nasıl yer aldığına bakılmıştır.
Birinci bölümde hadislerin geçtiği kaynaklar tespit edilerek, bu hadisler senet tenkidine tabi tutulmuş, hadislerin isnadlarının genel itibariyle sahih olduğu sonucuna varılmıştır. İkinci bölümde ise söz konusu hadisler metin tenkidi kriterleri açısından değerlendirilmiş, şarihlerin hadisler hakkındaki yorumlarına yer verilmiş ve en son olarak da fıkıh mezheplerindeki görüşlere ve tefsir ilmindeki kullanımına yer verilmiştir.
Sonuç olarak köpek edinme hakkındaki hadislerin genel itibariyle isnadlarının sahih olduğu, metin tenkidi yönünden ise genel olarak hadislerde ziraat, sürü, avcılık vb. gibi durumlarda köpek edinmeye cevazın verildiği görülmüştür.
Anahtar Sözcükler
            Hadis, Kırat, Köpek Edinme, Sevab, Sürü (Çoban) Köpeği, Av Köpeği

Abstract:
Dogs are adopted and fed either in country or in city in all societies. As Muhammed the prophet decreed to show mercy and pity to all animals, Muslims adopt dogs on the purpose of protection at home or in country.
 Though lots of academic researches about dogs in hadith have been performed, it is detected that there have not been any researches on adopting dogs. Thus the assessment of the three hadiths related to dog adopting in hadith sources in terms of deed and text are determined as thesis subject.
  Our thesis consists of an introduction and two sections. After information is given about the subject, limits, importance and purpose of the study in the introduction, status of dog from past to today is researched how it was mentioned in the Qur'an and hadiths.
   In the fisrt section, after sources of hadiths mentioned in is ascertained, these hadiths were subjected to criticism of deed and it is concluded that imputations of the hadiths in general terms, are authentic. In second section, the hadiths are evaluated in view of criteria of text criticism, the thoughts of commentators about these hadiths are stated and lastly the views in Islamic law and their usage in the exegetics are stated.
   Consequently, it is observed that the imputations about dog adopting in hadiths generally is authentic, and it is, generally, allowed to adopt dogs according to situations such as agriculture, herd, hunting etc. in terms of text criticism.
Keywords
Hadith, Carat, Dog Adopting, Good Deed, Herd Dog, Hound Dog