Serebral palsili çocuklarda spastisitenin myotonometri ile değerlendirilmesi ve spastisitede elektrik stimulasyonun etkinliği
Myotonometric evaluation of muscle spasticity in children with cerebral palsy and efficacy of electrical stimulation
Yazar: SAFİNE HAVUÇ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ AYDENİZ ; PROF. DR. SİBEL BAŞARAN
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Elektrikle uyarma = Electric stimulation ; Kas spastisitesi = Muscle spasticity ; Kas-iskelet = Muscle-skeletal ; Serebral palsi = Cerebral palsy ; Çocuklar = Children ; Ölçekler = Scales

Özet:
Çalışmamızın amacı, spastik serebral palsili çocuklarda myotonometre ile gastrokinemius kasının biyomekanik özelliklerini (tonus, elastisite, sertlik) değerlendirmek ve elektrik stimulasyonun kas tonusu, elastisite ve sertlik üzerine etkinliğini göstermektir. Spastik serebral palsili 40 hasta (11 diplejik, 16 quadriplejik, 13 hemiplejik) ve yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi eşleşen 20 sağlıklı kontrol değerlendirildi. Diplejik/quadriplejik hastaların ve sağlıklı kontrollerin bilateral, hemiplejik hastaların ise paralitik taraflarının medial ve lateral gastrokinemius kasının tonusu, elastisitesi ve sertliği myotonometri cihazı ile ölçüldü. Spastisite Ashworth skalası ile, fonksiyonel seviyeleri Kaba Motor Fonksiyon Sınıflama Sistemi ile değerlendirildi. Hasta grubunun 66 ekstremitesinden elde edilen ölçümler, sağlıklı grubun 40 ekstremitesinden elde edilen ölçümlerle karşılaştırıldı. Hastaların medial gastrokinemius kasının tonus ve sertlik değerleri kontrol grubundan anlamlı olarak daha yüksekti (sırasıyla p=0,027 ve p=0,015). Lateral gastrokinemius ölçümleri de daha yüksek olmakla birlikte istatistiksel olarak anlamlı değildi. Serebral palsili hastalarda medial ve lateral gastrokinemius kasının elastisitesi kontrollere göre daha düşük olmakla birlikte anlamlılık düzeyinde değildi. Serebral palsili hasta grubundan 18 hastanın (31 ekstremite) gastrokinemius kasına 5 gün elektrik stimulasyon tedavisi uygulandı. Tedavi öncesi ve sonrası ölçümler tekrarlandı. Elektrik stimulasyonu sonrası medial ve lateral gastrokinemius kasında tonus ve sertlikte anlamlı azalma (p<0,01), elastisitede ise anlamlı artış (p<0,01), görüldü. Ashworth skoru da anlamlı olarak azalmakla birlikte Ashworth skoru ile myotonometrik değerler arasında korelasyon (r<0,25) yoktu. Çalışmamızın sonucunda, spastik serebral palsili hastalarda tonus ve sertlik değerleri kontrol grubundan anlamlı olarak daha yüksek bulundu. Elektrik stimulasyonu uygulaması ile kas tonusu, elastisite ve sertlik değerlerinde iyileşme sağlandı. Myotonometri cihazının serebral palsili çocuklarda spastisitenin değerlendirilmesinde ve tedavi etkinliğinin ölçülmesinde kullanılabileceği sonucuna varıldı.

Anahtar sözcükler: Serebral palsi, spastisite, myotonometri, gastroknemius, Ashworth skalası

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the biomechenical properties (tone, elasticity, stifness) of gastrocnemius  muscle using myotonometry in children with spastic cerebral palsy and to demonstrate therapeutic effectiveness of electrical stimulation on muscle tone, elasticity and stiffness. Forty patients with spastic cerebral palsy (11 diplegic, 16 quadriplegic, 13 hemiplegic) and 20 age, gender and body mass index matched healthy controls were evaluated. Myotonometry was used to measure the medial and lateral gastrocnemius muscle on bilateral sides of diplegic/quadriplegic patiens and healthy controls, whereas measurements were done from the paretic side of the hemiplegic patients. Spasticity was evaluated by Ashworth Scale and functional level was assessed by Gross Motor Function Classification System.The measurements of 66 extremities of 40 patients were compared with 40 extremities of 20 controls. The tone and stiffness values of medial gastrocnemius were found to be significantly higher in patients with spastic cerebral palsy than those in controls (p=0,027 and p=0,015, respectively). Although the measurements of lateral gastrocnemius were higher than controls, it was not statistically significant. The elasticity values of medial and lateral gastrocnemius were lower than controls, but it did not reach statistical significance level. Eighteen patients (31 extremities) with spastic cerebral palsy were treated for 5 days of electrical stimulation which was applied on gastrocnemius muscle. The muscle tone and stiffness of medial and lateral gastrocnemius decreased (p<0,01) and the elasticity values increased significantly (p<0,01) after the intervention. Although Ashworth scores were also decreased, no correlations between Ashworth scores and myotonometric values were detected (r<0,25). Muscle tone and stiffness were found to be significantly higher in patients with spastic cerebral palsy compared to healthy controls. Our results suggest that electrical stimulation for the treatment of spasticity had improvements on muscle tone, elasticity and stiffness. And Myotonometry can be used to measure the effects of treatment in spasticity.

Key words:Cerebral palsy, spasticity,myotonometry, gastrocnemius, Ashworth scale