Sığala (Liquidambar orientalis Miller) uçucu bileşenlerinin kimyası ve biyolojik aktivitelerinin incelenmesi
Investigation of sweetgum (Liquidambar orientalis Miller) chemistry of essential components and biological activities
Yazar: BETÜL BÜYÜKKILIÇ
Danışman: PROF. DR. BETÜL DEMİRCİ
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Antiinflamatuar ajanlar = Anti inflammatory agents ; Balsamlar = Balsams ; Helicobacter pylori = Helicobacter pylori ; Liquidambar orientalis = Liquidambar orientalis ; Prostaglandin-endoperoksit sentazlar = Prostaglandin-endoperoxide synthases ; Prostaglandin-endoperoksit sentazlar = Prostaglandin-endoperoxide synthases ; Sığla ağacı = Liquidambar ; Uçucu yağlar = Essential oils

Özet:
Sığala balzamı genellikle tıbbi ve teknik açıdan değerlendirilmektedir. Tıpta yaraların tedavi edilmesinde, astım, bronşit gibi üst solunum yolu hastalıklarında buharla dezenfeksiyon, balgam söktürücü olarak toz ve pastil, mantar ve uyuz gibi cilt hastalıklarında pomat ve yakı halinde kullanılmaktadır. Sığala balzamı antiseptik ve parazit öldürücüdür. Ayrıca ülser hastalığında ağrı dindirici olarak değerlendirilmektedir.Bu çalışmada, sığala balzamından su distilasyonu yöntemi ile elde edilen uçucu yağın bileşiminin yanı sıra katı faz mikroekstraksiyon (Solid phase microextraction (SPME)) yöntemiyle balzamda bulunan uçucu bileşenlerin Gaz Kromatografisi (GK) ve Gaz Kromatografisi/Kütle Spektrometrisi (GK/KS) ile analizi yapılarak, elde edilen uçucu yağın ve balzamın antiinflamatuvar etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Antiinflamatuvar aktiviteler in vitro lipooksijenaz (LOX) ve siklooksijenaz (COX) enzim inhibisyonu yöntemleri kullanılarak incelenmiştir. Ayrıca uçucu yağın, agar dilüsyon yöntemiyle Helicobacter pylori üzerinde antimikrobiyal etkisi incelenmiştir.İnflamasyon (yangı), tehlikeli ve zararlı iç ve dış uyarılara karşı verilen doğrudan bir yanıt olup organizmayı korumaya yönelik mekanizmalardan biridir. İnflamasyonda çeşitli hücre ve mediyatörler rol alır. İnflamasyon günümüzün en büyük sağlık problemlerinden biridir ve tıbbın hemen her branşını yakından ilgilendirmektedir. Antiinflamatuvar etki, yangısal reaksiyonu diğer mediyatörlerin aksine baskılar. Vücutta doğal antiinflamatuvar mediyatörler olduğu gibi dışardan alınan birçok etken maddenin de antiinflamatuvar etkisi vardır. Bu maddeler inflamasyondan sorumlu olan mediyatörlerin sentezini azaltarak antiinflamatuvar etkinlik gösterirler.GK ve GK/KS analizleri sonucunda uçucu yağın ana bileşikleri olarak stiren (%84.6), ?-pinen (%8.3) ve ß-pinen (%2.1) bulunurken, SPME yöntemi ile balzam uçucu bileşenleri olarak stiren (%75.0), benzen propanol (%9.5) ve 4-etil fenol (%4.5) tespit edilmiştir. Enzim aktivite deneyleri sonucunda, uçucu yağın LOX inhibisyonunda IC50 değeri 50.33±3.22 ?g/mL olarak hesaplanıp, zayıf-orta antiinflamatuvar etki gösterdiği görülmüştür. Balzam ve uçucu yağın 200 ?g/mL'lik konsantrasyonlarının COX inhibisyonu göstermediği görülmüştür. Uçucu yağın, agar dilüsyon yöntemiyle 2222.2 ?g/mL konsantrasyonda anti-Helicobacter pylori etkisi olmadığı görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Liquidambar orientalis, uçucu yağ, balzam, antiinflamatuvar, lipooksijenaz (LOX), siklooksijenaz (COX), Helicobacter pylori.

Abstract:
Oriental sweetgum or Turkish sweetgum balsam is generally evaluated from medically and technically. In medicine, it is used to treat of wounds, asthma, bronchitis, upper respiratory tract diseases, such as fumigation and an expectorant in the form of powder and pastille, skin diseases like scabies and fungal in the form of pomade and plaster. Sweetgum balsam is antiseptic and parasiticide. In addition, it is evaluated to be pain-killers for ulcer disease.In this present study, the essential oil of sweetgum balsam was obtained by hydro distillation. Composition of the essential oil and volatile components which were obtained by the solid phase microextraction (SPME) method were determined by using Gas Chromatography (GC) and Gas Chromatography/Mass Spectrometry (GC/MS). This study was aimed to investigate the anti-inflammatory effects of the essential oil and balsam. Anti-inflammatory activities were investigated by in vitro lipoxygenase (LOX) and cyclooxygenase (COX) enzyme inhibition methods. In addition, antimicrobial effect of essential oil was examined on Helicobacter pylori with agar dilution method.Inflammation is a direct response to be one of the mechanisms to protect the organism against dangerous and harmful internal and external stimuli. In inflammation, variety cells and mediators play role. Inflammation is one of the most important health problem and in almost every branch of medicine are closely related. Anti-inflammatory activity suppress inflammatory reaction unlike other mediators. Although there are natural anti-inflammatory mediators in the body, many active ingredient which are taken from outside, have anti-inflammatory effect. These substances show anti-inflammatory activity by reducing the synthesis of inflammation mediators.In result of GC and GC/MS analysis of the essential oil, the main compounds were determined as styrene (84.6%), ?-pinene (8.3%) and ß-pinene (2.1%), balsam volatile components were identified as styrene (75.0%), benzene propanol (9.5%) and 4-ethyl phenol (4.5%) by SPME method. In results of enzyme activity assays, essential oil showed anti-inflammatory activity with weak-medium effect and LOX inhibition IC50 value was calculated as 50.33±3.22 ?g/mL. Balsam and essential oil didn?t inhibit COX in the 200 ?g/ml concentrations. Essential oil wasn?t showed the effect of anti-Helicobacter pylori by agar dilution method in the 2222.2 ?g/ml concentration.Keywords: Liquidambar orientalis, essential oil, balsam, anti-inflammatory, lipoxygenase (LOX), cyclooxygenase (COX), Helicobacter pylori.