Türkiye'de belediyelerde sosyal bütçe uygulamaları: Çorum Belediyesi örneği
Municipal Social Budget İmplementation İn Turkey:Example of Çorum Municipality
Yazar: MUSTAFA ŞENER
Danışman: PROF. DR. SEYFİ YILDIZ
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Endüstrileşmenin tetiklediği kentleşme olgusu beraberinde birtakım sosyal problemlerin doğmasına neden olmuştur. Kapitalizmin 'bireyselleşme' mantığı sonucu eski aile bağlarının zayıflaması da sosyal problemlerin aşılmasını daha da zorlaştırmıştır. Devlet denilen örgütün oluşan problemlerin ortadan kaldırılması noktasında müdahaleci bir anlayış takınması 'sosyal devlet' kavramını doğurmuştur.
Küreselleşme ile beraber devletin ekonomiye müdahalesinin sınırlandırılmaya başladığı 1980'li yıllardan sonra devletin piyasadan çekilmesiyle oluşan boşluğu yerel yönetimler doldurmaya çalışmışlardır.  Yerel yönetimlerin boşluğu doldurma adına sosyal politikalar uygulaması onları devletin yereldeki temsilcisi yapmış ve sosyal belediyeciliği doğurmuştur. Belediyelerin klasik belediye hizmetlerinin yanı sıra eğitim, kültür, sağlık, refah gibi halkın yaşam standardını yükselten alanlarda da hizmet vermeleri sosyal belediyecilik olarak adlandırılmaktadır.
Sosyal devlet anlayışının yerele iz düşümü olarak nitelendirilen sosyal belediye anlayışı toplumun tüm dezavantajlı kesimlerine (kadın, çocuk, yaşlı, engelli, kimsesiz, fakir v.b.) hiçbir ayrım gözetmeksizin belediyelerin hizmet götürmesidir. Sosyal devlete bir rakip değil bilakis 'devlet piyasadan çekilmelidir' anlayışının yaygınlaşmasından dolayı olumsuz etkilenen kesimlere devletin uzanan elidir.
Ülkemizde hem 5393 Sayılı Belediye Kanunu, hem de 5216 Sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu belediyelere sosyal belediye uygulamaları anlamında çok fazla yetki ve görev vermektedir. Kanunlarla verilen bu görevleri yerine getirmek durumundaki belediyeler bütçelerinde sosyal hizmetler için pay ayırmaktadır.
Belediyelerin sosyal belediye olabilmeleri bütçelerinde ilgili harcamalar için yeterince pay ayırmaları ile orantılıdır. Bu çerçevede Çorum Belediye bütçesinde sosyal harcamalara ayrılan paylar performans programları ve faaliyet raporları doğrultusunda incelenerek Belediye'nin 'sosyal belediye' perspektifinden değerlendirilmesi yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Sosyal Belediye, Sosyal Devlet, Sosyal Yardım, Çorum Belediyesi

Abstract:
The urbanization phenomenon caused by industrialization caused some social problems to arise. In addition, the weakening of old family ties due to capitalism causing "individualization" made it more difficult to overcome social problems. An interventionist approach to the elimination of the problems of the organization called the state gave rise to the concept of "social state".
After the 1980s, when the state's intervention in the economy began to be limited with globalization, local governments tried to fill the gap created by the withdrawal of the state. The implementation of social policies by local governments in order to fill the gap made them the local representative of the state and created social municipalism. The fact that municipalities provide services in areas that increase the living standards of the people such as education, culture, health, welfare, as well as classical municipal services is called social municipalism.
The understanding of social municipality, which is described as the projection of the social state mentality to the local, is that municipalities serve all disadvantaged segments of the society (women, children, elderly, disabled, homeless, poor, etc.) without any discrimination. The social municipality is not a rival to the social state, on the contrary, it is the hand of the state to those who are negatively affected by the changing state mentality.
In our country, both the Municipal Law No. 5393 and the Metropolitan Municipality Law No. 5216 give municipalities many powers and duties in terms of social municipal applications. Municipalities that are able to fulfill these duties assigned by laws allocate a share for social services in their budget.
The ability of municipalities to become social municipalities is proportional to their allocation of sufficient shares in their budget for social expenditures. In this framework, the shares allocated to social expenditures in the budget of Çorum Municipality are examined with performance programs and activity reports, and the municipality is evaluated from the perspective of "social municipality".

Keywords: Social Municipality, Social State, Social Aid, Çorum Municipality