Giysi tasarımında yaratıcılık ve buluşta örgütlenme
Creativity in apparel design and organizing in invention
Yazar: VİLDAN TOK DERECİ
Danışman: PROF. OZANAY OMUR
Marmara Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Tekstil Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2010
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering
Dizin: Giysi tasarımı = Clothing design ; Yaratıcılık = Creativity ; Yenilikçi = Innovative ; Yenilikçi davranış = Innovative behaviour

Özet:
Yaratıcı ve yenilikçi düşünebilme yetisi ve hayata geçirebilme becerisi bugün bireysel ve örgütsel bağlamda en çok gereksinim duyulan bir konudur. Başarı ve rekabet konusunda da önkoşul olarak görülmektedir.Bu bağlamda yaratıcılığın ne olduğu, nasıl geliştirilip sürdürülebileceği ve eyleme geçmesi noktasında yöntem ve strateji geliştirilmesi konuları birçok alan tarafından araştırılan ve tanımlanmaya çalışılan konulardır.?Giysi Tasarımında Yaratıcılık ve Buluşta Örgütlenme? başlıklı çalışma, temel olarak yaratıcılık ve buluşçu düşünce yetisinin bugünkü koşullardaki gereksinim ve önemini incelemektedir. Ayrıca giysi tasarım alanında süreç, ürün, hizmet ve deneyime yansıtılması noktasında yaşanan sorunlara dikkat çekmektedir.Giysi tasarım alanında bugüne kadar yenilik adına yapılanların çoğu yeniden tasarlama veya inovasyon kapsamına dahil edilebilecek çalışmalardan oluşmaktadır. Dolayısıyla buluş kavramı bu alan için çoğunlukla alışılmış ve kullanılan bir yaklaşım olmamıştır. Ancak bugünkü gelişmeler, ileri teknolojilerin etkisi ve giysiyi kendini gösterme alanı olarak kullanma girişimleri, giysi tasarım alanının buluşçu düşünce yaklaşımından bağımsız olamayacağına işaret etmektedir.Buluş kapsamına giren yenilik arayışları, giysiyi tüketim nesnesinden ziyade tasarım nesnesi olarak yapılandıran deneysel, yaratıcılığın sınırlarını zorlayan, çok disiplinli çalışma yaklaşımı gerektiren çalışmalardır.Bu yaklaşım çerçevesinde konu incelendiğinde, alana ait birçok kavram içeriğinin ve rolünün tekrar tanımlanması ve konumlandırılması gereği ortaya çıkmaktadır.Bu alanda yaratıcılık ve buluşçuluğun doğru algılanıp, geliştirilmesi ve sürdürülebilirliği, bugünkü etkileşim ve disiplinler arası iş yapma süreçlerinde birçok etken ve değişkene bağlıdır. Özellikle ileri teknolojilerin kendini gösterme alanlarının başında gelen giysi tasarımı, bilimsel ve teknolojik yenilikleri kendi sürecine uyarlama noktasında yöntembilim sorunu ile karşı karşıyadır.Dolayısıyla doğru yapılandırılmış işbirliğine gereksinim duyulan bu süreç için strateji geliştirme ve örgütlenme konusu birçok bileşenin birlikteliğinden oluşmaktadır.Tasarım kavramı çerçevesinde konu ele alındığında, hangi disiplin olursa olsun öncelikle yaratıcılık, yenilik, inovasyon ve buluş kavramlarının doğru tanımlanması ve aralarındaki ilişkinin belirlenmesi çalışmanın kuramsal alt yapısını oluşturmuştur.İlave olarak yaratıcılık ve yenilik kavramlarının öncelikle bireysel, daha sonra örgütsel bağlamda önemi, algılanışı, geliştirilmesi ve sürdürülebilirliği konusu incelenmiştir.Örgütlenme söz konusu olduğunda tasarım kavramının profesyonel bir disiplin olarak yapılanması, bugünkü rolü ve tasarımcı birey niteliklerinin incelenmesi yine kuramsal altyapı kapsamında ele alınmıştır.Tüm bu kuramsal alt yapı, giysi tasarım alanı çerçevesinde 20. yy.dan günümüze, gelecek öngörülerini de kapsayan yaklaşımda yenilik arayışı ve buluş yapma gerekliliği açısından ele alınmış, örgütlenme bileşenleri ve ilkeleri tanımlanmaya çalışılmıştır.Yaratıcılık ve buluşta örgütlenmenin doğru yapılandırılması ve sürdürülebilirliği konusunda 21. yy.da ?yeni tür giysi? kavramı, giysi tasarımının gelecekte nasıl biçimleneceğinin araştırılma gerekliliği ve bu sürecin bir parçası olmanın önemi vurgulanmıştır.Çalışma, önerilen, uygulanan tüm yöntembilim ve stratejiler ile buluşçu düşünce yapısı arasındaki çelişkiye dikkat çekerek, geleceğe yön vermeyi hedefleyen yaratıcı ve yenilikçi çalışmalar yapmanın çok bileşenli yapısında ürün ve sonuç odaklılıktan kaçınarak buluşçu düşüncenin geliştirilme gerekliliği üzerine yapılandırılmıştır.

Abstract:
The ability of creative and innovative thinking and the skill of implementing this ability are the most required abilities in personal and organizational terms and a prerequisite for success and competition.In this respect, the issues such as what is creativity, how it can be developed and maintained and developing method and strategy about its implementation are researched by many fields and tried to be defined.In parallel to this, the study titled ?Creativity in Apparel Design and Organizing in Invention? primarily focuses on the need for and importance of creativity and inventive thinking ability in today?s conditions as well as the problems encountered in apparel design at the point where it is reflected to the process, product, service and experience.In apparel design, most of the things made till now in the name of novelty consist of just creative and innovative works in different levels that may be included in the scope of re-design or innovation. Therefore, the concept of invention has not been an approach accustomed and used in this field. However, the developments today, the effect of advanced technology and the efforts for using the apparel as a tool for showing self, point out that the apparel design field cannot be independent from the inventive idea approach.The efforts for novelty that is considered invention are future-based studies that configure the apparel not only a consumption object, but a design object, that require experimental, multi-disciplinary working approach challenging the borders of the creativity.When the topic is examined within the framework of this approach, it appears that most of the concepts of the field and their roles need to be re-defined and positioned.The problem of correct perception, development and maintenance of creativity depends on many factors and variables in today's interaction and inter-disciplinary working processes. Especially the apparel design, the primary field where the advanced technologies show themselves, is facing a methodology problem at the point of adopting the scientific and technologic innovations to its own process.When we address the issue within the concept of design; first the correct definition of creativity, innovation, novelty and invention concepts and determination of the relations between them, regardless of the discipline, has established the theoretical infrastructure of the study. In addition, importance, perception, development and sustainability of creativity and novelty concepts have been examined first in a personal context and then organizational context.In terms of organization, historical structuring of the design concept as a professional discipline, its role today and examination of its designer individual qualifications are addressed again within the scope of theoretical infrastructure.All these theoretical infrastructures are addressed in terms of search for novelty and need for invention in apparel design field, from 20th century to present, with an approach including the predictions for the future, and it is tried to define the components and principles of the organization.As for the correct structuring and sustainability of organization in creativity and invention; the need for researching the concept of ?new type apparel? in 21st century and how the apparel design will be shaped in the future and the importance of being a part of this process is also emphasized.The study highlights the conflict between all proposed and applied methodologies and strategies and the creative idea structure and is built on the need for developing creative idea and avoiding product- and outcome-focusing in a multi-component structure of conducting creative and innovative works that aim shaping the future.