Sağmal ineklerde tercih edilen yataklık malzemeleri ile verim ilişkisinin incelenmesi
Investigation of yield relationship with preferred bedding materials in dairy cows
Yazar: ONUR ERZURUM
Danışman: PROF. DR. ALPER YILMAZ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Zootekni (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Hayvan barınakları = Animal housisng ; Hayvan besleme = Animal feeding ; Hayvan refahı = Animal welfare ; Süt inekleri = Dairy cows ; Süt verimi = Milk yield ; İnekler = Cows

Özet:
Süt ineği işletmelerinde duraklarda kullanılan yatak malzemesinin kalitesi ve özellikleri ineklerin yatma tercihleri ve süreleri üzerinde farklılıklara neden olmaktadır. Meydana gelen bu farklılıklar yatma sürelerinde artmaya veya azalmaya yol açar, dolayısı ile ineklerin verim parametrelerinde bir artış ya da düşüş gözlemlenir.

Bu bilgilere bağlı olarak yapılan çalışmada, üç farklı kalitede yatak malzemesi kullanılarak ineklerin yatma tercihleri ve yatma sürelerindeki değişikliklerin verim parametrelerinde yol açtığı artışların veya azalışların belirlenmesi amaçlanmıştır. Hayvan materyali olarak özel bir işletmede aynı ahırdaki bölmelerde bulunan 92 baş Holstein süt ineği kullanılmıştır. Gruplar, her grupta en az 30 sağmal inek olacak şekilde ayarlanmıştır.

İnekler, çalışma boyunca 8 adet gece görüş ve zoom özelliği bulunan kamera ile izlenerek video kayıt cihazı yardımı ile 365 gün boyunca 7/24 kayıt altına alınmıştır. Yapılan kayıtlar ile birlikte işletmedeki ineklere ait verim bilgileri haftalık olarak alınmıştır. Alınan görüntü kayıtları bilgisayar yardımı ile izlenerek çalışmada kullanılan hayvanların yatma süreleri bireysel olarak takip edilmiştir. Bir yıl boyunca alınan veriler işlenerek SPSS paket programı kullanılarak analizi yapılmıştır.

Sonuç olarak süt ineği barınaklarının duraklarında kullanılan farklı kalitelerdeki yatak malzemelerinin verim parametrelerini ve ineklerin yatma sürelerini önemli şekilde etkilediği bulunmuştur. Verim parametrelerindeki ve yatma sürelerindeki değişikliği etkileyen tek faktörün yatak malzemesi olmadığı aynı zamanda barınaktaki serbest durak tasarımlarının, mevsimin, sıcaklığın yani genel olarak çevresel faktörlerin de etkisi olduğu ortaya koyulmuştur.

Abstract:
Süt ineği işletmelerinde duraklarda kullanılan yatak malzemesinin kalitesi ve özellikleri ineklerin yatma tercihleri ve süreleri üzerinde farklılıklara neden olmaktadır. Meydana gelen bu farklılıklar yatma sürelerinde artmaya veya azalmaya yol açar, dolayısı ile ineklerin verim parametrelerinde bir artış ya da düşüş gözlemlenir.

Bu bilgilere bağlı olarak yapılan çalışmada, üç farklı kalitede yatak malzemesi kullanılarak ineklerin yatma tercihleri ve yatma sürelerindeki değişikliklerin verim parametrelerinde yol açtığı artışların veya azalışların belirlenmesi amaçlanmıştır. Hayvan materyali olarak özel bir işletmede aynı ahırdaki bölmelerde bulunan 92 baş Holstein süt ineği kullanılmıştır. Gruplar, her grupta en az 30 sağmal inek olacak şekilde ayarlanmıştır.

İnekler, çalışma boyunca 8 adet gece görüş ve zoom özelliği bulunan kamera ile izlenerek video kayıt cihazı yardımı ile 365 gün boyunca 7/24 kayıt altına alınmıştır. Yapılan kayıtlar ile birlikte işletmedeki ineklere ait verim bilgileri haftalık olarak alınmıştır. Alınan görüntü kayıtları bilgisayar yardımı ile izlenerek çalışmada kullanılan hayvanların yatma süreleri bireysel olarak takip edilmiştir. Bir yıl boyunca alınan veriler işlenerek SPSS paket programı kullanılarak analizi yapılmıştır.

Sonuç olarak süt ineği barınaklarının duraklarında kullanılan farklı kalitelerdeki yatak malzemelerinin verim parametrelerini ve ineklerin yatma sürelerini önemli şekilde etkilediği bulunmuştur. Verim parametrelerindeki ve yatma sürelerindeki değişikliği etkileyen tek faktörün yatak malzemesi olmadığı aynı zamanda barınaktaki serbest durak tasarımlarının, mevsimin, sıcaklığın yani genel olarak çevresel faktörlerin de etkisi olduğu ortaya koyulmuştur.