Annelerin erken çocukluk gelişim bilgisi düzeyinin ebeveynlik öz yeterliğine etkisi
The effect of mothers' early childhood development knowledge level on parental self-efficacy
Yazar: BİRCAN AĞLUÇ
Danışman: DOÇ. DR. FUNDA KARDAŞ ÖZDEMİR
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu araştırma 3-6 aylık bebeği olan annelerin bebeklik dönemine ilişkin
gelişim bilgisi ve özyeterlik düzeylerinin değerlendirilmesi amacıyla tanımlayıcı
tipte yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Kars İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı 11 Aile
Sağlığı Merkezine kayıtlı 3-6 aylık bebekleri olan anneler oluşturmuştur.
Araştırmanın örneklemini araştırmanın yapılmasını kabul eden 6 Aile Sağlığı
Merkezi'ne Ocak-Temmuz 2023 tarihleri arasında başvuran, araştırma kriterlerini
taşıyan ve izin alınan 177 anne oluşturmuştur. Araştırma verileri "Tanıtıcı Bilgi
Formu", "Ailelerin Gelişim Bilgisi Ölçeği" ve "Ebeveyn Öz Yeterlik Ölçeği"
kullanılarak toplanmıştır. Veriler SPSS v.23 paket programı kullanılarak analiz
edilmiştir. Verilerin analizinde sayılar, yüzdelikler, en az ve en çok değerler,
ortalama, standart sapma, bağımsız örneklem t testi, varyans analizi, Bonferroni
testi, Pearson korelasyon analizi ve Regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırmaya
katılan annelerin yaş ortalaması 29.01±5.635'dir. Annelerin çoğunluğu (%29.9)
lisans ve üzeri mezunudur, %81.9'u çalışmamaktadır, %81.4'ü çekirdek aileye
sahiptir, %83.6'sı orta düzeyde gelire sahiptir. Annelerin eşlerinin çoğunluğu
(%28.8) lisans ve üzeri mezunudur, %91'inin eşi çalışmaktadır. Annelerin
bebeklerinin %51,4'ü kız, %48,6'sı erkektir. Bebeklerin %54.4'ü ilk çocuk olarak
dünyaya gelmiştir. Annelerin %97,7'si bebek bakımı hakkında bilgi almıştır. Bebek
bakımı konusunda annelerin yarıdan fazlası (%50.8) destek almışlardır.
Araştırmaya katılan anneler Ailelerin Gelişim Bilgisi Ölçeği'nden ortalama
24.50±5.738 puan almış ve annelerin orta düzeyde gelişim bilgisine sahip oldukları
belirlenmiştir. Anneler Ebeveyn Özyeterlik Ölçeği puan ortalaması 81.06±4.369
bulunmuştur ve yüksek düzeyde ebeveyn özyeterliğe sahip oldukları belirlenmiştir.
Annelerin bebeklerine ilişkin gelişim bilgisi ile eğitim düzeyi, çalışma durumu, aile
tipi, gelir durumu, eşin eğitim düzeyi ve bebeğin doğum haftası arasında anlamlı
bir istatistiksel farklılık olduğu tespit edilmiştir. Annelerin özyeterliği ile anne
eğitim düzeyi ve baba eğitim düzeyi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık
tespit edilmiştir. Ailelerin Gelişim Bilgisi Ölçeği puan ortalamaları ile Ebeveyn
Özyeterlik Ölçeği puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde
bir ilişki bulunmamıştır. Ayrıca, araştırmada annelerin gelişim bilgilerinin
artmasının özyeterlik düzeylerini etkilemediği sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Anne, bebek, gelişim bilgisi, özyeterlik

Abstract:
Will be filled later.This research was conducted in descriptive type in order to evaluate the
developmental knowledge and self-efficacy levels of mothers with 3-6 months old
babies. The universe of the study consisted of mothers with 3-6 month old babies
registered in 11 Family Health Centers affiliated to Kars Provincial Health
Directorate. The sample of the study consisted of 177 mothers who applied to 6
Family Health Centers between January and July 2023, who accepted the research,
and who met the criteria and received permission. The research data were collected
using the "Descriptive Information Form", "The Developmental Information Scale
of the Families" and the "Parental Self-Efficacy Scale". The data were analyzed
using the SPSS v.23 package program. Numbers, percentages, minimum and
maximum values, mean, standard deviation, independent sample t-test, analysis of
variance, Bonferroni test, Pearson correlation analysis and Regression analysis
were used in the analysis of the data. The mean age of the mothers participating in
the study was 29.01±5.635. Most of the mothers (29.9%) have a bachelor's degree
or higher, 81.9% are not working, 81.4% have a nuclear family, 83.6% have a
medium income. Majority of the wives of the mothers (28.8%) have a bachelor's
degree or higher, and the spouses of 91% of them are working. 51.4% of the babies
of the mothers were girls and 48.6% were boys. 54.4% of babies were born as first
child. 97.7% of the mothers received information about infant care. More than half
of the mothers (50.8%) received support for baby care. The mothers who
participated in the study got an average of 24.50±5.738 points from the Families
Developmental Knowledge Scale and it was determined that the mothers had
moderate developmental knowledge. Mothers scored an average of 81.06±4.369
from the Parental Self-Efficacy Scale and were considered to have a high level of
parental self-efficacy. In addition, a statistically significant difference was found
between the developmental knowledge of the mothers about their babies and their
education level, employment status, family type, income status, education level of
the spouse and the birth week of the baby. A significant difference was found
between mothers' self-efficacy, mother's and father's education level. There was no
statistically significant relationship between the Families' Developmental
Knowledge Scale mean scores and the Parental Self-Efficacy Scale mean scores.
Additionally, the study concluded that increasing mothers' developmental
knowledge did not affect their self-efficacy levels.
Keywords: Mother, baby, developmental knowledge, self-efficacy