Sıçanlarda prenetal, postnatal ve erişkin dönemlerde glandula parotis'in gelişimi üzerinde histokimyasal ve ışık mikroskobik çalışmalar
Light microscobic and histochemical studies on developing rat parotid gland in prenatal, postnatal and adult term
Yazar: ELİF ALTUNLU
Danışman: DOÇ. DR. AHMET KOÇ
Mustafa Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı / Histoloji ve Embriyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology ; Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat) ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Histokimya = Histochemistry ; Mikroskopi-ışık = Microscopy-polarization ; Parotis bezi = Parotid gland ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Bu çalışmada, prenatal, postnatal ve erişkin dönemlerdeki ratların glandula parotis'lerinin histokimyasal ve rutin histolojik boyama yöntemleri kullanılarak gelişimlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi amaçlandı. Araştırmada prenatal dönem için intra uterin 17 günlük, postnatal dönem için 30 günlük yavru ile yaklaşık 6 aylık erişkin ratlardan parotis bezleri histolojik yapılarının ortaya konması amacıyla bütünüyle alındı. Prenatal dönemde, stromanın (bağ doku) bez lehine olacak şekilde çok geniş yer kapladığı; bezin salgı yapıcı kısımları ve akıtıcı kanalların ise bezin bağ dokusu içinde küçük kümeler halinde dağılmış olduğu tespit edildi. Öncül salgı hücrelerinin bu dönemde, yavru ve erişkin dönemde bulunan hayvanlardaki korpus glandule miktarına oranla çok daha az sayıda olduğu bulundu. Periodik Asit-Schiff (PAS) boyama yönteminde öncül salgı yapıcı hücre topluluklarının bir kısmının PAS pozitif reaksiyon verdiği izlendi.Postnatal dönemde, parotis bezinin etrafını gevşek bağ dokudan bir kapsülün çevrelediği tespit edildi. Bu kapsülden ayrılan, ince demetlerden oluşmuş bağ doku iplikçiklerinin bezi lob ve lopçuklara ayırdığı ve loblar içinde salgı kanallarının olduğu tespit edildi. Korpus glanduleyi oluşturan hücreler PAS negatif olarak gözlemlendi. Pars sekrotorya'da PAS ile reaksiyon görülmemesine rağmen pars inisyalis hücre sitoplazmalarında PAS ile reaksiyon tespit edildi. Akıtıcı kanallar çevresindeki bağ dokuda plazma hücreleri gözlemlendi. Loblar arasındaki bağ dokuda özellikle damarlar çevresinde granülleri koyu mor boyanmış çok sayıda mast hücresine rastlandı.Erişkin dönemde, parotis doku örnekleri incelendiğinde, postnatal dönemde elde edilen bulgularla benzer olduğu görüldü. Erişkin dönemde organın lop sayısında ve büyüklüğünde artış görülmektedir. Yapılan histokimyasal boyamalar sonucunda korpus glandule'ler PAS ile zayıf reaksiyon verdiler.Histokimyasal metodlardan Alcian Blue (AB) yöntemi ile prenatal dönemde bazı korpus glandule hücrelerinin pozitif reaksiyon vermelerine rağmen, diğer iki dönemde AB negatif reaksiyon verdikleri belirlenmiştir.

Abstract:
The purpose of this study is examinating the spread of different term rats discriminative features using with routine histochemical and histological staining methods. İn this investigation for prenatal term intrauterin 17 days, postnatal term 30 days and 12 months for adult rats parotid glands are removed from their localizations and used for to present histologic structures.In the Prenatal term, connective tissue display extensive area of the gland in prenatal term rats, including small nests of secretory cells and excretory duct patterns. This term distinguished by the small amount of secretory cell patterns from other terms. In light microscopy presecretory cells are sometimes can be visible PAS positif reaction as seems dark pink cytoplasm.Postnatal term parotid gland comprises a surface barrier which consist of lax connective tissue and which branches respectively separating the gland, lobes and lobules, lobes were contain secretory ducts. The cells which constitute corpus glandulae, display PAS negatif reaction in postnatal term. Although pars secrotory duct cells react on weak PAS positif reaction, the pars striata cells are viewed PAS positif as strong granules. Plasma cells are most seemed in stroma (connective tissue) which covering the pars secrotory ducts. İnterlobuler space connective tissue and especially around of the veins area contain dark purple stained mast cells.Structurally both in adult term and postnatal term parotid gland had common characteristic appearance when viewed in sections. The adult term parotid gland differ from its great amount and bigger size of lobes. İn histochemical dye method, corpus glandule was stained PAS positif reaction very rarely.Alcian blue which is one of histochemical methods, at prenatal term some corpus glandule cells viewed in sections positif reaction, but on the other terms these cells viewed as negatif reactions with alcian blue.