Platin ve/veya gemsitabin bazlı kemoterapi alan malign epitelyal kanserlerde ilaç direnci, prognostik ve prediktif parametrelerin belirlenmesi
Investigation of prognostic and predictive factors in malignant epithelial cancer treated with platinium and/or gemsitabine based chemotherapy
Yazar: MEHMET ÜLKER
Danışman: PROF. DR. BERKSOY ŞAHİN
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Antineoplastik ajanlar = Antineoplastic agents ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Over neoplazmları = Ovarian neoplasms ; Pankreas neoplazmları = Pancreatic neoplasms ; Platin = Platinum ; Prognoz = Prognosis ; Sisplatin = Cisplatin

Özet:
Amaç: Kanserde tanı, tedavi, tedavi yanıtının öngörülmesi ve prognozun belirlenmesi için yeni moleküler belirteçlere gereksinim duyulmaktadır. DNA tamir mekanizması ile ilgili proteinler olan ERCC1 ve RRM1 birçok normal hücre ve malign epitelyal tümör hücrelerinde eksprese olmaktadır. Bu proteinlerin tümör hücre davranışında ve ilaç direncindeki rolü pek çok ileri evre kanserde yoğun olarak araştırılmaktadır. Biz de ileri evre akciğer, over ve pankreas kanserli hastalarda RRM1 ve ERCC1 ekspresyonu ile sisplatin ve/veya gemsitabin kemoterapi yanıtını ve prognozu belirlemedeki etkisini araştırmayı hedefledik.Gereç ve Yöntem: Tedavide sisplatin ve/veya gemsitabin alan akciğer, over ve pankreas kanseri tanılı hastaların dosyaları arşivden belirlenerek, Patoloji ABD'dan parafin bloklarına ulaşıldı ve doku kesitleri immünohistokimyasal yöntemle değerlendirildi. RRM1 ve ERCC1 ekspresyon sonuçları hasta klinik verileri ve tedavi sonuçları ile ilişkilendirildi.Bulgular: Çalışmaya alınan 89 hastanın % 51'ü (n=47) akciğer kanseri, % 30'u (n=27) epitelyal over kanseri, % 19'u (n=17) pankreas kanser idi. Akciğer ve epitelyal over kanserinde ERCC1 ekspresyonu düşük olan hastalarda tedavi yanıt oranı % 62 ve % 90 olarak saptandı(sırasıyla p=0,028 ve p=0,044). Pankreas kanserinde ise ERCC1 ekspresyonu ile tedavi yanıtı arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Akciğer ve pankreas kanserinde RRM1 ekspresyon düşüklüğü olan hastalarda tedavi yanıt oranı % 60 ve % 82 olarak saptandı (sırasıyla p=0,020 ve p=0,018). Akciğer kanserinde ERCC1 ve RRM1 ekspresyonu düşük olan hastalarda sağkalım süresi daha uzundu(sırasıyla p=0,001ve p=0,029). Epitelyal over kanserinde ERCC1 ve RRM1 ekspresyon düşüklüğü olan hastalarda median sağkalım süresi yüksek olan hastalara göre daha uzundu(sırasıyla p=0,183 ve p=0,490). Pankreas kanserinde ise ERCC1 ile sağkalım süresi arasında anlamlı ilişki saptanmadı ancak RRM1 ekspresyonu ile sağkalım süresi arasında anlamlı ilişki saptandı (p=0,005).Sonuç: ERCC1'in akciğer ve over kanserinde, RRM1'in ise akciğer ve pankreas kanserinde prediktif önemi olduğunu saptadık. ERCC1'in akciğer, RRM1'in ise akciğer ve pankreas kanserinde prognostik önemini saptadık. ERCC1 immünohistokimyasal değerlendirme ile platinden yarar görecek hastaları predikte etmede tek başına veya RRM1 ile birlikte kullanılabilecek olan prediktif faktördür. Bu iki parametrenin tedavi öncesi kullanılmasını önermekteyiz.Anahtar sözcükler: akciğer, over, pankreas kanseri, ERRC1, RRM1, prognostik ve prediktif faktörler

Abstract:
Purpose: Novel molecular biomarkers are necessary in order to predict treatment response and to estimate prognosis in cancer. ERCC1 and RRM1 are proteins which are associated in DNA repair mechanisms in normal and malignant epithelial tumor cells. The role of these proteins on tumor cell behavior and drug resistance have been intensively investigated in certain advanced stage cancer. We aimed to explore RRM1 and ERCC1 expressions in tumor cells to predict the chemotherapy response and the prognosis in patients with lung, ovarian and pancreatic cancers treated with platinium and/or gemcitabine based regimens.Material and Method: Among the all patients treated with platinium and/or gemsitabine only lung, ovarian and pancreatic cancer were selected from the archieve of Çukurova University Hospital. Tissue samples were obtained from parafine blocks and evaluated for RRM1 and ERCC1 expression with immunohistochemical method in the pathology department. The results were corelated with clinical findings and therapy response.Findings: Of the patients taken into the study 47 (51%) were lung cancer, 27 (30%) were epithelial ovarian cancer, 17 (19%) were pancreatic cancer. When compared to high ERCC1 expression in tumor cells, the low ERCC1 exprerssion showed high tumor response rates in patients with lung cancer (62% vs 29%, p=0.028) and epithelial ovarian cancer (90% vs 19%, p=0.044) but not in patients with pancreatic cancer. On the other hand, low RRM1 expression in tumor cells indicated high tumor response in patients with lung cancer (60% vs 25%, p=0.020) and pancreatic cancer (82% vs 18%, p=0.018) when compared to high RRM1 expressions. From the view of prognosis, low expression of RRM1 in patients with both lung and pancreatic cancer and also low expression of ERCC1 in only lung cancer were found significantly corelated to longer over all survival (respectively 15 vs 9, 18 vs 7 and 18 vs 9 months).Result: ERCC1 expression in lung and RRM1 expression in both lung and pancreatic cancer seem to be important prognostic factors. More importantly, we recommend to investigate ERCC1 expression for especially platinium response in lung and ovarian cancers and also RRM1 expression for especially gemcitabine response in pancreatic cancers before treatment decision.Key words: lung, ovarian, pancreas cancer, ERRC1, RRM1, prognostic and predictive factors