Kurumsal sosyal sorumluluk açıklamalarının finansal performans üzerine etkisi: BIST-30'da bir uygulama
Corporate social responsibility explainations effect on businesses financial performance: A study in BIST-30
Yazar: AYŞE YILDIRIM
Danışman: DOÇ. DR. ŞAKİR SAKARYA
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Finansal açıklamalar = Financial disciosures ; Finansal performans = Financial performance ; Hisse senetleri = Stocks ; Kurumsal sosyal sorumluluk = Corporate social responsibility ; Performans = Performance ; Sosyal sorumluluk = Social responsibility ; İMKB = İstanbul Stock Exchange

Özet:
Günümüzde küreselleşme, işletmeleri bir taraftan küresel bir pazarda rekabet etmeye zorlarken, diğer taraftan toplumsal sorunları da küreselleştirmiştir. Dolayısıyla toplumsal beklentilere duyarlı davranmayan işletmeleri, sadece içinde yaşadıkları toplumsal baskı değil, küresel bir baskı da beklemektedir.
İşletmelerin uzun dönemde varlıklarını sürdürebilmeleri finansal performanslarının düzeyine bağlıdır. Kuruluş amaçları itibariyle mal ve hizmet üretip, bir maliyete katlanan işletmelerin kar beklentisi olması doğaldır. Arz ve talep dengesi kapsamında, mal ve hizmet arzının devamı toplumun talebine bağlıdır. Bu talebin devamlılığının sağlanması işletmelerin toplumsal beklentilere cevap verebilmesine, kuruluş amaçlarının dışında da faaliyetlerde bulunmalarına bağlıdır. Dolayısıyla işletmelerin toplumun bir parçası olduklarını, toplumsal sorunların çözümü için işbirliğine hazır olduklarını, birtakım çalışmalarla anlatması gerekmektedir.
Bu çalışma, kurumsal sosyal sorumluluk açıklamalarının işletmelerin finansal performansına etkisinin olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, 2011 ve 2012 yıllarında BIST-30 endeksinde yer alan 6 üretim işletmesinin finansal tabloları ve Kurumsal Yönetim İlkeleri Uyum Raporlarında, kurumsal sosyal sorumluluk kapsamında vermiş oldukları bilgiler incelenmiştir. Çalışmada işletme performansı göstergesi olarak, işletmelerin ilgili yıllarda hesaplanmış finansal oranları kullanılmıştır. Bağımsız değişken olarak seçilen kurumsal sosyal sorumluluk açıklamaları işletmelerin toplum, ürün/tüketici, çevre ve çalışanlar ile ilgili yaptıkları açıklamalardır. İşletmelerin finansal tabloları oran analizi yöntemiyle, Kurumsal Yönetim Uyum Raporları ise içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Çalışmada bağımsız değişkenlerin (kurumsal sosyal sorumluluk açıklamaları), bağımlı değişkenler (finansal oranlar) üzerindeki etkilerinin istatiksel olarak araştırılması için İki Yönlü Manova analizi kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesi sonucunda, toplumun kurumsal sosyal sorumluluk açıklamalarına genel olarak duyarlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Kurumsal Sosyal Sorumluluk, Kurumsal Sosyal Sorumluluk Açıklamaları, Finansal Performans.

Abstract:
Nowadays, on one hand, globalization forces the businesses to compete in the global market; on the other hand it also globalizes the social problems. Therefore, businesses, which are not sensitive to social expectations, expect not only a social pressure from the society they live in, but also a global pressure.
Sustainability of businesses existence in the long run depends on financial. As their purpose of foundation is producing goods and service, businesses endure costs and naturally expect profit. In the scope of demand and supply balance, the sustainability of demand in goods and service depends on society?s demand. The sustainability of this demand depends on businesses respond to social expectations and their activities beyond their purpose foundation. Therefore, businesses need to explain themselves with various studies that they are the part of the society and they are ready to cooperate to solve social issues.
This study has been done to determine the effect of corporate social responsibility explanations on businesses financial performance. For this purpose, 6 production businesses, which are in 2011 and 2012 BIST-30 index, financial tables and Corporate Management Principles Accordance Reports on corporate social responsibility were investigated. In this study, businesses calculated financial ratios in the given years were used as business performance indicator. Corporate social responsibility explanations, which are chosen as independent variables, are the explanations that businesses made on society, product/consumer, environment and employees. The financial tables of businesses are analyzed with ratio analysis method; Corporate Management Principles Accordance Reports were analyzed with content analysis method. In this study, Two Way Manova analysis was used to investigate statistically the effect of independence variables (corporate social responsibility explanations) on dependent variables (financial ratios). As a result of assessment of data, it is concluded that the society is generally sensitive to corporate social responsibility explanations.

Keywords: Corporate Social Responsibility, Corporate Social Responsibility Explanations, Financial Performance.