Ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutum ölçeği geliştirilmesi ve tutumlarının farklı değişkenler açısından incelenmesi
Developing attitude scale for secondary school students'habits of working in Turkish lessons and examination of their attitudes in terms of different veriables
Yazar: YASEMİN ÇINAR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA YILDIZ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders çalışma alışkanlıkları = Study habits ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutumlarının ölçülmesi için ölçek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Geliştirilen ölçek ile ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutumlarının tespit edilmesi hedeflenmiştir.
Geliştirilen ölçek, 5'li Likert tipi bir tutum ölçeğidir. Ölçek geliştirilme safhası sonrasında ölçek üzerinde faktör analizi yapılmıştır ve ölçek maddeleri ve boyutları ile ilgili olarak uyum modeli çalışması yapılmıştır. Ölçek, 45 maddelik taslak ölçek (Ek-1) olarak oluşturulmuştur ve 435 ortaokul öğrencisine uygulanmıştır. Ayrıca geliştirilen ölçek ile ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutumları çeşitli değişkenler açısından incelenip değerlendirilmiştir.
Ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutum ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışmaları kapsamında, genel güvenirlik için analiz öncesi Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı 0,772 analiz sonrasında ise 0,648olarak hesaplanmıştır. Analizler % 95 güven aralığında değerlendirilmiştir.
Yapı geçerliği kapsamında açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonucunda taslak ölçek (Ek-2) 25 maddelik ölçeğe indirgenmiştir. Veri yapısının faktör analizine uygun olup olmadığı KMO (Kaiser-Meyer-Olkin) testi ve Bartlett testi yöntemlerinden yararlanılarak kontrol edilmiştir. KMO testi değeri 0,833ve Bartlett testi 2599,185(p<0,05) olarak bulunmuştur.
Elde edilen 25 maddelik ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutum ölçeği 3 faktörden oluşmaktadır. Bu boyutlar "Duyuşsal", "Davranışsal" ve "Dışsal Destekleyiciler-Katkı" boyutlarıdır. Üç boyuttan oluşan ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutum ölçeği tarafından açıklanan toplam varyans miktarı %38,924 olarak belirlenmiştir. Ölçek maddelerinin yük değerleri 0,43 ile 0,84 değerleri arasında değişmiştir. Ayrıca faktör analizi sonrasında ölçeğin bütününe ve her bir alt boyutuna ilişkin madde analizi uygulanmıştır. Ölçeğin bütünü ile alt boyutları arasındaki ve alt boyutların birbirleri arasındaki ilişkilere bakılmış ve bu ilişkilerin anlamlılık düzeyleri incelenmiştir(p<0,05).
 25 maddelik ölçekte, doğrulayıcı faktör analizi ile kurulan modellerin verilere uyumu incelenmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi kapsamında, x2/df (kikare/serbestlik derecesi) değeri 2,71 olarak bulunmuştur ki bu sonuç modelin kabul edilebilir uyuma sahip olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte ortaokul öğrencilerinin Türkçe dersine çalışma alışkanlıklarına yönelik tutumları cinsiyet, okul, sınıf seviyesi, anne-baba eğitimi ve ekonomik durumları yönünden karşılaştırılmıştır.

Abstract:
In this study, developing attidute scale for secondary school students' habits of studying in Turkish lessons. With developing scale, the state the attitudes of secondary school students'habits of studying toward to Turkish lessons was aimed.
Developed an attidute scale is the scale Likert type 5. Factor analysis on the scale after scale is under development phase and scale with regard to the ingredients and size fit model, scale 45 point draft was created as the scale (annex 1)has been applied to 435 secondary school students .In addition, secondary school students' habits of studying in Turkish lessons with the scale developed attidutes where assessed in terms of the various variables.
Attidutes toward the secondaryschool students' habits of studying Turkish lessons scale validity and reliability studies of analysis with in the context of general reliability coefficient of Cronbach Alpa reliability before 0,772 analysis in the wake of 0,648.95% confidence interval was evaulated in the analysis (p<0,05).
Explotary and scope factor analysis of validity of confirmatory factor analysis as a result of the draft scale(appendix 2) is reduced to 25 point scale. The factor analysis of the structure of the data whether KMO (Kaiser- Meyer- Olkin)test and have been checked using the test methods of Bartlett.KMO test value is 0,833 and Bartlett test 2599,185 (p<0.05).
Hand of the attidutes of secondary school students' habits toward studying Turkish lessons scale consists of 25 point consists of three factors. Three dimensions are "Affective","Behavioral" and "External Promoters-Contribution"dimensions.Attidutes towards to secondary school students' habits of studying Turkish lessons scale consisting three dimensions described by total variance amount %38,924 with the load of scale values has been changed between values of 0,43 and 0,84. Also the whole of the scale after factor analysis and item analysis was carried out for each sub-dimension and its scale with the whole scale of its scale of these relationships are maintained and to the relations between significance level are examined.
In this 25 point scale,confirmatory factor analysis with established models and the compliance of data were examined. Confirmatory factor analysis within the scope of x2/df (Chi-square/degree of freedom) which results are found to be 2,71 and this result has shown that it has the acceptable conformity.
Besides, the attidutes of secondary school students' habits towards to studying Turkish lessons was compared to students' gender,school,class level, parents' education, economic conditions.