Yenilik doğuran hakların hukuki nitelikleri, özellikleri ve benzer kavramlarla karşılaştırılması
The legal qualifications, the characteristics and comparison of formative rights with similar concepts
Yazar: HAMZA ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE ÜREM
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Bu çalışmanın konusunu "Yenilik Doğuran Hakların Hukuki Nitelikleri, Özellikleri ve Benzer Kavramlarla Karşılaştırılması'' oluşturmaktadır. Çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmamızın birinci bölümünde hak kavramının gelişimi yer almaktadır. Hakkın tanımı, hakka ilişkin görüşler, hakkın tasnifi, hak sahipliği, yine aynı şekilde asıl konumuz olan yenilik doğuran hakların tanımı ve tarihsel gelişimi anlatılacaktır. İkinci bölümünde yenilik doğuran hakların hukuki niteliği ile buna ilişkin görüşler ve yenilik doğuran hakların özellikleri detaylıca açıklanacaktır. Üçüncü bölümünde ise yenilik doğuran haklar ile yenilik doğuran haklara benzer kavramlarla karşılaştırılması ve bunların ilişkisi sorunu ele alınacaktır. Tezimizi oluştururken tez konusunda yayımlanmış eserlerden, yayımlanmış yüksek lisans ve doktora tezlerinden, makalelerden ve Yargıtay ve Anayasa Mahkeme kararlarından yararlanılmıştır. Bunlardan yararlanırken tezimizin konusunun dışına çıkılmamaya özen gösterilmiştir. Tezimizin yazımında birden çok amaç bulunmaktadır. Çalışmamızda amaç, hakkın belirli şekilde yapılan tasnifi yapıldıktan sonra çalışmamızın asıl konusunu oluşturan yenilik doğuran hakların hakkın hangi tasnife konu edildiği ve yenilik doğuran hak kavramının ne şekilde ortaya çıktığı, bu kavramın Türk hukukunda kimler tarafından ele alındığı hususlarıdır. Yenilik doğuran hakların doktrinde nerede olduğu, Yargıtay'ın da yenilik doğuran haklarla ilgili görüşleri ele alınarak yenilik doğuran hakların hak kategorisinde nerede olduğu ve pratikte ne kadar önemli olduğu amaçlanmıştır. Bir diğer amaç ise yenilik doğuran hakların, kendisine benzer olduğunu düşündüğümüz kavramlarla olan hem farklılıkları hem de benzerliklerine değinmektir. Bu sayede yenilik doğuran hakların kendisine özgü unsurların ne olduğunu, yenilik doğuran hakların önemini ve diğer kavramlardan farkının ne olduğunu açıkça görme fırsatı bulunulacaktır.

Abstract:
The subject of this study is the "The Legal Qualifications, The Characteristics And Comparison Of Formative Rights With Similar Concepts". Our study consists of three parts. The first part of our study includes the definition and classification of the concept of right as well as the definition and historical development of the concept of right that creates formative. The definition of the right, views on the rights, the classification of rights and the definition and historical development of the rights that create formative, which is our main subject, will be explained. In the second part, the legal nature of rights, that create formative and the characteristics of rights that create formative will be explained in detail. In the third part, the problem of comparing formative rights with similar concepts and their relationship will be discussed. While creating our thesis, published world's on the subject, published master's and doctoral theses and Supreme Court decisions were used. While making use of these, care was taken not to go beyond the subject of our thesis. There are multiple purposes in writing our thesis. The aim of our study is to examine the classification of formative rights, which constitute the main subject of our study, after the classification of rights in a certain way, how the concept of formative rights emerged and by whom this concept is handled in Turkish law. By discussing where formative rights are in the doctrine, the Supreme Court's views on formative rights, it is aimed to discuss where formative rights are the rigths category and how important they are in practice. Another aim is to touch upon both the differences and similarities of formative rights with concepts that we think are similar to them. In this way, we will have the opportunity to clearly see what the unıque elements of formative rights are and what their differences are from other concepts.