3-6 yaşları arasında prematüre doğan çocuğu olan annelerin ebeveyn tutumları, bağlanma stilleri ve psikolojik dayanıklılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi
The investigation of the relationship between parental attitudes, attachment styles and psychological resilience of mothers with preterm born children aged 3-6
Yazar: BÜŞRA YILDIZ SEHİM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELAMİ VAROL ÜLKER
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalışma, prematüre doğan 3-6 yaşları arasında çocuğa sahip annelerin psikolojik dayanıklılıklarının ve bağlanma stillerinin ebeveyn tutumları ile ilişkisini araştırma amacıyla planlanmıştır. Veri toplama aşamasında, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri (YİYE-II), Ebeveyn Tutum Ölçeği (ETÖ), Connor- Davidson Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (CD- RISC) ve araştırmacı tarafından hazırlanan Demografik Bilgi Formu kullanılmıştır. Örneklem, 125 anneden (Ortalama yaş= 36.86; SS= 4.760) oluşmuştur. 
Araştırma ilişkisel tarama modelinde olup, katılımcıların ölçek puanları normal dağılım sergilemiştir. Gruplar arası karşılaştırmalarda bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yürütülmüştür. Bazı demografik verilerde katılımcı sayıları normal dağılmadığından, ikiden fazla kategorisi bulunan değişkenlerde Kruskal Wallis ve Post-hoc Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Sürekli değişkenlerle ölçekler arasındaki ilişkiler ise Pearson korelasyon analizi ile incelenmiştir. 
Araştırmamızdaki annelerin demokratik ebeveyn tutumları ile kaygılı bağlanma puanları daha yüksek çıkmıştır. Psikolojik dayanıklılık; bağlanmada kaygı ve kaçınma boyutlarıyla negatif, demokratik ebeveyn tutumlarıyla pozitif, otoriter ve aşırı koruyucu tutumlarla negatif yönde ilişkili bulunmuştur. Aynı zamanda, annelerin kaygı ve kaçınma düzeyleri arttıkça aşırı koruyucu, otoriter ve izin verici tutumlarının arttığı, yakın ilişkide kaygılı bağlanma düzeyleri azaldıkça demokratik tutumlarının arttığı görülmüştür. Yaşanılan şehir, aile tipi, annenin çalışması, çocuk sayısı, bakım ve psikoloji desteği, doğum şekli ve doğuma hazırlıklı olma gibi bazı sosyodemografik özelliklerin ebeveyn tutumları, psikolojik sağlamlık ve bağlanma ile ilişkili olduğu tespit edilmiştir. 
Bu araştırma ile erken doğum riski olan ve prematüre doğum gerçekleştirmiş annelere gerekli destek ve eğitimlerin verilerek gelecek nesillerin psikososyal anlamda daha sağlıklı gelişmesine yardımcı olmak amaçlanmıştır. 

Anahtar Sözcükler: Ebeveyn tutumu, bağlanma, psikolojik dayanıklılık, prematürite.

Abstract:
This study was conducted to investigate the relationship of psychological resilience, attachment styles and parental attitudes of mothers with children between the age of 3-6 who were born prematurely. In the data collection phase, Experiences in Close Relationships- Revised (ECR-II), Parenting Attitude Scale, Connor-Davidson Resilience Scale (CD-RISC) and Demographic Information Form prepared by the researcher were used. The sample consisted of 125 mothers (Mean age= 36.86; SD= 4.760).
The research is in the correlational survey model and the scale scores of the participants showed a normal distribution. Independent sample t-test and one-way analysis of variance (ANOVA) were used for comparisons between groups. Since the number of participants was not normally distributed in some demographic data, Kruskal Wallis and Post-hoc Mann Whitney U tests were used for variables with more than two categories. Relationships between continuous variables and scales were analyzed with Pearson correlation analysis.
The democratic parenting attitudes and anxious attachment scores of the mothers in our study were higher. Psychological resilience has been found to be negatively related to the dimensions of anxiety and avoidance in attachment, positively related to democratic parental attitudes, negatively related to authoritarian and overprotective attitudes. At the same time, it was observed that as the anxiety and avoidance levels of mothers increased, their overprotective, authoritarian and permissive attitudes increased, and as their anxious attachment levels in close relationships decreased, their democratic attitudes increased. It has been determined that some sociodemographic characteristics such as city of residence, family type, mother's work, number of children, care and psychological support, the type of birth and preparation for birth are associated with parental attitudes, psychological resilience and attachment.
With this research, it is aimed to help the future generations to grow up healthier psychosocially by providing the necessary support and training to the mothers who are at risk of preterm birth and who gave birth prematurely.

Keywords: Parental attitude, attachment, resilience, prematurity.