Doğum eyleminde yaşanan ağrı, stres ve kortizolün emzirme başarısına etkisi
The effect of pain, stress, and cortisol experienced in labor on breastfeeding success
Yazar: ÖZGE KARAKOYUNLU
Danışman: DOÇ. DR. SERAP EJDER APAY
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Doğum = Delivery ; Doğum ağrıları = Labor pain ; Ebelik = Midwifery ; Emzirme = Breast feeding ; Hidrokortizon = Hydrocortisone ; Stres = Stress ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Araştırmanın amacı doğum eylemi sırasında yaşanan ağrının, stresin ve kortizol seviyesinin emzirme başarısına etkisini tanımlamak ve karşılaştırmaktır.
Materyal ve Metot: Araştırma Erzurum il merkezinde bulunan Nenehatun Kadın Doğum Hastanesi doğum salonuna 15 Ağustos-30 Aralık 2016 tarihleri arasında başvurmuş olan araştırmaya alınma kriterlerine uyan 51 gebe ile yürütülmüştür. Veriler Kişisel Bilgi Formu, Vizüel Analog Skala (VAS), Sözel Kategori Ölçeği (SKÖ), Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ) ve Emzirme Puanlama Sistemi (LATCH) kullanılarak toplanmıştır.
Bulgular:  Annelerin LATCH emzirme ölçeğinden aldıkları toplam puan ortalamasının 6.56±1.64, algılanan stres ölçeğinden aldıkları aktif faz toplam puan ortalaması 48.13±4.09, postpartum toplam puan ortalamasının ise 41.41±5.78 olduğu saptanmıştır. Aktif faz ve postpartum dönemde annelerden alınan tükürükteki kortizol seviyeleri ile LATCH emzirme başarı ölçeği puan ortalamaları arasında negatif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. LACTH'ın aktif fazdaki kortizol ve VAS ile, yine LACTH'ın postpartum dönemdeki kortizol ve ASÖ ile anlamlı bir ilişkiye sahip olduğu bulunmuştur. Kadınların aktif fazdaki kortizol seviyeleri ile LATCH değerleri arasında negatif ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç: Aktif fazda annelerin daha yoğun stres yaşadığı ve bu stresin laktasyonu ve bebeğin emme davranışını olumsuz etkilediği saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Ağrı, emzirme başarısı, ebe, kortizol, latch, stres.

Abstract:
Aim: The aim of the study is to identify and compare the effect of pain, stress, and cortisol level experienced during labor on breastfeeding success. 
Material and Method: The study was conducted with 51 pregnant women, who met the inclusion criteria and applied to the delivery room of the Nenehatun Maternity Hospital, located in city center of Erzurum between 15 August-30 December 2016. The data were collected using the Personal Information Form, Visual Analog Scale (VAS), Verbal Category Scale (VCS), Perceived Stress Scale (PSS), and Breastfeeding Scoring System (LATCH).   
Results: It was determined that total mean score of the mothers for the LATCH breastfeeding scale was 6.56±1.64, their active phase total mean score was 48.13±4.09 in perceived stress scale, and their postpartum total mean score was 41.41±5.78. A negative moderate significant correlation was observed between the cortisol levels, in the saliva taken from the mothers in the active phase and postpartum period, and the LATCH breastfeeding success scale mean scores.  It was found that the LATCH had a significant relationship with the VAS and cortisol in the active phase and with the PSS and cortisol in the postpartum period. It was determined that there was a negative correlation between the cortisol levels of the women in the active phase and the LATCH values.  
Conclusion: It was determined that the mothers had more stress in the active phase and this stress affected negatively the lactation and sucking behavior of the infant. 
Keywords: Pain, breastfeeding success, midwife, cortisol, latch, stress.