Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasından doğan uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözümü
Resolution of disputes arising from Highways Compulsory Liability Insurance by arbitration
Yazar: CEREN ZEYNEP KARACA
Danışman: PROF. DR. RIZA AYHAN
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hukuk = Law ; Sigortacılık = Insurance
Dizin: Kanunlar 6100 sayılı = Laws 6100 numbered ; Kara yolları = Highways ; Sigorta = Insurance ; Sigorta hukuku = Insurance law ; Sigorta sözleşmeleri = Insurance contracts ; Tahkim = Arbitration ; Uyuşmazlık = Incompatibility ; Zorunlu mali sorumluluk sigortası = Compulsory liability insurance

Özet:
Gelişen teknolojiyle beraber, makinelerin insan hayatındaki yeri ve önemi artmış; buna bağlı olarak motorlu araç kullanımından kaynaklı trafik kazaları da artış göstermiştir. Yaşanan trafik kazaları sonucunda birçok insan can veya mal kaybına uğramakta; kazalara bağlı ekonomik kayıplar yaşamaktadırlar. İşte bu noktada kanun koyucu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'yla birtakım düzenlemeler getirmiş; özellikle de trafik kazaları sonucunda üçüncü kişilerin uğradıkları zararların karşılanması bakımından, motorlu araç işletenlerin mali sorumluluk sigortası yaptırmasını zorunlu kılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu madde 97'ye göre, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında olan hâller için talepte bulunacak olan üçüncü kişilerin, isterlerse adli yargıda dava açabileceği, isterlerse de 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nda düzenlenmekte olan sigortacılıkta tahkime başvurabilecekleri belirtilmiştir. Sigortacılıkta tahkime yönelik düzenlemeye, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30. maddesinde ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'te yer verilmiş; 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nda hüküm bulunmayan hâllerde ise, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin, sigortacılıkta tahkime kıyasen uygulanacağı belirtilmiştir. Ancak, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin sigortacılıkta tahkim yargılamasına ne şekilde uygulanacağına ilişkin herhangi bir açıklama getirilmemiş olması nedeniyle, sigortacılıkta tahkime dair özellik arz eden hususlarda doktrinde farklı görüşler ileri sürülmüştür. Sigorta Tahkim Komisyonu'na en çok başvuru alan sigorta türünün Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası olması sebebiyle; çalışmamızda, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ve sigortacılıkta tahkim yargılaması detaylı olarak incelenmiştir. Sigortacılıkta tahkim yargılamasını, özellikle Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasıyla ilgili hak sahibi olan kişiler yönünden incelediğimiz çalışmamızın amacı; sigortacılıkta tahkim yargılamasına ilişkin özellik arz eden hususlara, doktrinde yer alan görüşler ve Yargıtay kararları doğrultusunda cevaplar aranmasıdır.

Abstract:
With the developing technology, the place and importance of machines in human life has increased. Accordingly, traffic accidents due to motor vehicle use have also increased. As a result of traffic accidents, many people suffer loss of life or property; suffer economic losses due to accidents. At this point, the legislator brought some regulations with the Highway Traffic Law No. 2918; In particular, it has made it compulsory for motor vehicle operators to take out financial liability insurance to cover the losses incurred by third parties as a result of traffic accidents. According to Article 97 of the Highway Traffic Law No. 2918, it is stated that the third parties who will make a claim for the cases covered by the Highways Compulsory Liability Insurance can file a lawsuit in the judiciary if they wish, or they can apply to arbitration in the insurance industry regulated in the Insurance Law No. 5684. The regulation on arbitration in insurance is included in Article 30 of the Insurance Law No. 5684 and the Regulation on Arbitration in Insurance; In cases where there is no provision in the Insurance Law No. 5684, it is stated that the provisions of the Law No. 6100 on Civil Procedure will be applied by analogy to arbitration in insurance. However, since no explanation has been given about how the provisions of the Code of Civil Procedure No. 6100 will be applied to the arbitration proceedings in insurance, different opinions have been put forward in the doctrine on matters that are peculiar to arbitration in insurance. Since the insurance type that receives the most applications to the Insurance Arbitration Commission are the Highway Compulsory Liability Insurance; In our study, Highways Compulsory Liability Insurance and arbitration in insurance are examined in detail. The aim of our study, in which we examine the arbitration proceedings in insurance, especially in terms of the persons who are entitled to the Highway Compulsory Liability Insurance; It is seeking answers in line with the opinions in the doctrine and the decisions of the Court of Cassation to the issues that are characteristic of arbitration proceedings in insurance.