Yaşlılarda fiziksel aktivite düzeyinin uykusuzluk şiddetine etkisi
The effect of physical activity level on insomnia severity in the elderly
Yazar: SÜLEYMAN ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. ÜMMÜHAN AKTÜRK
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Fiziksel aktivite = Physical activity ; Geriatri = Geriatrics ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılık = Old age ; İnsomni = Insomnia

Özet:
Amaç: Araştırma, yaşlılarda fiziksel aktivite düzeyinin uykusuzluk şiddeti üzerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. 
Materyal ve Metot: Araştırma kesitsel olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Kars Yenişehir, Başbakanlık Toki, Yusufpaşa, Bülbül, Şehitler ve Ortakapı aile sağlığı merkezlerinde kayıtlı olan toplam 24.464 65 yaş ve üzeri bireyler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklem büyüklüğü güç analizi ile %95 güven aralığında, 0.05 yanılgı düzeyinde, 0.25 etki büyüklüğünde, 0.95 evreni temsil gücüyle 377 kişi olarak belirlenmiştir. Örnekleme alınacak yaşlıların sayısı küme ağırlıklandırma yöntemi ile belirlendikten sonra yaşlılar basit rastgele örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Araştırma 420 yaşlı ile tamamlanmıştır.
Bulgular: Çalışmamızda katılımcıların %48.3'ünün uyku problemi yaşadığı belirlenmiştir. Yaşlıların Fiziksel Aktivite Ölçeği puan ortalamasının102.89±68.82 olduğu, %17.4'ünün hareketsiz bir yaşam tarzı sürdürdüğü, %51.9'unun orta ve yoğun fiziksel aktiviteler gerçekleştirdiği bulunmuştur. Yaşlıların Uykusuzluk Şiddeti İndeksi puan ortalamasının 9.22±8.34 puan olduğu, %16.9'unun orta şiddette, %11.7'sinin şiddetli düzeyde uykusuzluk yaşadığı belirlenmiştir. 
Sonuç: Yaptığımız çalışma sonucunda fiziksel aktivite düzeyleri yüksek olan yaşlıların uykusuzluk şiddetlerinin daha az olduğu tespit edilmiştir. Çalışmamızda fiziksel aktivite düzeyinin uykusuzluk şiddeti üzerine %11.3'lük bir etkiye sahip olduğu bulunmuştur. 
Anahtar Kelimeler: Yaşlılar, Fiziksel Aktivite, Uyku, Uykusuzluk Şiddeti

Abstract:
Aim:The study was conducted to determine the effect of physical activity level on the severity of insomnia in the elderly.
Material and method: The research was cross-sectional. The population of the study consisted of 24,464 individuals aged 65 and over who were registered in the family health centers of Kars Yenişehir, Prime Ministry Toki, Yusufpaşa, Bülbül, Şehitler and Ortakapı. The sample size of the study was determined as 377 people with 95% confidence interval, 0.05 error level, 0.25 effect size, 0.95 universe representation power by power analysis. After the number of elderly to be sampled was determined by the cluster weighting method, the elderly were selected by simple random sampling method. The research was completed with 420 elderly people.
Results:In our study, it was determined that 48.3% of the participants had sleep problems. It was determined that the mean score of the Elderly Physical Activity Scale was 102.89±68.82, 17.4% led a sedentary lifestyle, 51.9% did moderate and intense physical activity. It was determined that the average score of Insomnia Severity Index of the elderly was 9.22±8.34 points, 16.9% had moderate insomnia and 11.7% had severe insomnia.
Conclusion:As a result of our study, it was determined that the severity of insomnia in the elderly with high physical activity levels was lower. In our study, it was found that the level of physical activity had an effect of 11.3% on the severity of insomnia.
Key Words: Elders, Physical Activity, Sleep, Insomnia Severity