20. yüzyıldan günümüze ev tekstilinde çiçekli desen anlayışının değişimi
The change of floral pattern approach in home textile from the 20th century to the present
Yazar: NİDANUR ÇİÇEK
Danışman: PROF. DR. İDİL AKBOSTANCI
Marmara Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Tekstil Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Ev tekstili, tekstil tarihi ile paralel olarak, insanın gereksinimleri doğrultusunda ilk 
çağlardan itibaren ortaya çıkmıştır. Genel anlamıyla iç mekânlarda kullanılan döşemelik 
kumaş, mutfak tekstili, nevresim takımı veya perde gibi tek başına işlevi olan ev tekstillerinin 
çiçekli desenlerle kullanılması bu çalışmanın ana konusudur. Bu çalışmada özellikle çiçek 
desenine odaklanılmasının nedeni; bu desenin ev tekstilinin erken dönem örneklerinden 
günümüze kadar tasarlanmış örnekler incelendiğinde en sık tercih edilen desenlerin başında 
gelmesidir. Bundan dolayı bu tezde ev tekstilleri üzerindeki çiçek deseni dilinin değişimi 
incelenmiştir.
Çalışma, 5 bölüm halinde ele alınmıştır. Giriş bölümünde, tezin içeriğine dair genel 
bilgiler verilmiştir. "Ev Tekstiline Genel Bakış" isimli ikinci bölümdeyse ev tekstilinin genel 
tanımı, üretim ve bezeme yöntemleri, desenin mekân ile olan etkileşimi, ürün grupları, kullanım 
alanları ve çiçek desenlerinin, kullanımları üzerine bilgiler aktarılmıştır. "Çiçekli Ev 
Tekstilleri Perspektifinden, Seçilmiş Örnekler Üzerinden Endüstri Devrimi Sürecinde Tekstil 
ve Sanat Etkileşimi" isimli üçüncü bölümde Endüstrileşme sürecinin ve 2. Dünya Savaşının ev 
tekstilleri üzerindeki etkilerinin yanı sıra bu süreç itibariyle ortaya çıkan sanat hareketleri, 
sanatçılar, sanat okulları ve öncü markalarla kurulmuş ilişkiler ekseninde, çiçekli ev tekstilleri 
perspektifinden gerçekleşmiş değişimlere değinilmiştir.
"Tekstil Tasarımı ve Ev Tekstili Tasarımında Belirleyici Unsurlar" isimli dördüncü
bölümde Trend Belirleyici Siteler ve Ev Tekstili Fuarları gibi günümüzden konular ele 
alınmıştır. "20. Yüzyıldan Günümüze Ev Tekstilinde Seçilmiş Firmalar Üzerinden Desenlerin 
Değişimi" adlı beşinci bölüm ise iki başlık altında tamamlanmıştır. İlk başlık Türkiye'den 
seçilmiş firmalar, ikinci başlık ise Avrupa ve ABD'den seçilmiş güncel markaları kapsamakta 
ve örneklenen markaların tasarımları üzerinden çiçek desenli ev tekstillerinin değişimleri ifade 
edilmektedir.
Altıncı bölüm olan "Sonuç" kısmında ise, önceki başlıklar ışığında elde edilmiş 
bilgilerden yola çıkılarak, ev tekstilinde çiçekli desen kullanımında; teknikler, yüzyıllar, 
ülkeler, coğrafyalar, sanat akımları, savaşlar ve Endüstri Devrimi gibi önemli olaylar 
neticesinde oluşmuş farklılıklar sunulmuştur

Abstract:
Home textile has developed parallel with the history of textile and in line with the 
needs of human beings since the first ages. The main subject of this study is the use of floral 
patterns on home textiles used alone on upholstery fabrics, kitchen textiles, bed linens or 
curtains used indoors. The reason for focusing particularly on the flower pattern in this study; 
is because it is one of the most preferred patterns in home textiles since the earliest examples 
to the present. For this reason, in this thesis, the change of flower pattern on home textiles has 
been examined.
This study is presented in five chapters. In the Introduction, general information is 
provided about the content of the thesis. In the second chapter, titled "Home Textile Overview", 
information is given regarding the general definition of home textiles, production and 
decoration methods, the interaction of the pattern with space, product groups, usage areas and 
uses of flower patterns. The third chapter, titled "Textile and Art Interaction in the Process of 
Industrial Revolution from the Perspective of Floral Home Textiles, through Selected 
Examples", discusses: the effects of the Industrialization process and the Second World War 
on home textiles; the art movements that emerged as of this process; artists; art schools; and 
the flowered house through leading brands. The change is examined from the perspective of 
textiles.
In the fourth chapter entitled, "Textile Design and Determining Elements in Home 
Textile Design", contemporary topics such as Trend-Setting Sites and Home Textile Fairs are 
discussed. The fifth chapter, titled "Change of Patterns Through Selected Companies in Home 
Textiles from the 20th Century to the Present" is presented under two headings. The first is 
selected from Turkey and the second is the change of flower-patterned home textiles over the 
current brands selected from Europe and the USA.
Based on information obtained in light of previous titles, the sixth and final chapter, 
the "Conclusion", outlines the changes in the use of floral patterns in home textiles as a result 
of important events such as techniques, centuries, countries, geographies, art movements, wars 
and industrial revolution.