Kimya öğretiminde kavram yanılgıları: Bileşikler
Misconceptions in chemistry education: Compounds
Yazar: ÖZGE ÖZBAYRAK
Danışman: PROF. DR. MEHMET KARTAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Kimya Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: 5E Modeli = 5E Model ; Kavram yanılgısı = Misconception ; Kavramsal değişim = Conceptual change ; Kimya öğretimi = Chemistry teaching ; Yapılandırmacı öğrenme = Constructivist learning ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu çalışma, ortaöğretim 9. Sınıf bileşikler ünitesinde var olabilecek kavram yanılgılarının belirlenmesini ve yapılandırmacı öğrenme kuramına dayalı 5E öğrenme modeline uygun olarak hazırlanmış bilgisayar destekli materyalin kullanılması sayesinde kavramların doğru bir şekilde yapılandırılmasını amaçlamaktadır. Ayrıca 5E öğrenme modeline uygun olarak bilgisayar destekli hazırlanan materyalin etkinliği ve öğrencilerin kimyaya karşı tutumlarındaki değişim incelenmiştir.Araştırma yarı-deneysel bir çalışma olduğundan evren ve örneklem seçimine gidilmemiş, çalışma grubu alınmıştır. Çalışma grubunu İzmir ilinde seçilen bir lisede öğrenim gören 9. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışma, belirlenen lisede, yansız olarak seçilen iki sınıftan birinin deney, ötekinin kontrol grubunu oluşturduğu toplam 60 öğrenci ile yürütülmüştür. Bileşikler ünitesinin öğretimi, kontrol grubunda programın gerektirdiği öğretim, deney grubunda ise yapılandırmacı öğrenme kuramının 5E öğrenme modeline uygun olarak geliştirilen bilgisayar destekli materyalle gerçekleştirilmiştir.Araştırmada ilk başta yapılan literatür taraması ile bileşikler ünitesinde yer alan kavramlarla ilgili öğrencilerde var olan kavram yanılgıları belirlenmiştir. İkinci aşamada belirlenen kavram yanılgıları dikkate alınarak iki aşamalı kavramsal anlama testi ve geliştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak iki aşamalı kavramsal anlama testi, açık uçlu sorular, materyal hakkında öğrenci görüşleri, kimyaya karşı tutum ölçeği ve yarı yapılandırılmış görüşmeler kullanılmıştır.Nicel verilerin analizi istatistik paket programı (SPSS) ile, nitel verilerin analizi ise içerik analizi ile değerlendirilmiştir. Verilerin istatistik analizleri son testler lehine anlamlı bir fark olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin Kimyaya karşı tutumlarında deney ve kontrol grupları için gruplar içi analiz yapıldığında istatistik testler anlamlı bir farklılık olduğunu göstermiştir. Gruplar arasında yapılan istatistik analiz sonucunda ise son testler arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır.Çalışmanın sonucunda, hazırlanan materyalin kavram yanılgılarını gidermede ve kavramsal değişimi sağlamada etkili olduğu bulunmuştur. Materyal değerlendirme formu ile alınan öğrenci görüşleri öğrencilerin materyalde ki etkinlikleri anlamakta zorluk yaşamadıklarını ve programın düzenini gayet iyi bulduklarını açığa çıkarmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to determine possible misconceptions in 9th grade compounds lesson and to correctly construct the conceptions using computer based material designed in accordance to 5E learning model based on constructivist learning theory. Also the efficiency of the computer aided material designed in accordance to 5E learning theory and the change in students? attitude towards chemistry classes is analyzed.Since this research is a quasi-experimental study, there is no selection of universe and samples and there is a study group. This study group consists of the 9th grade students studying in a chosen high school in Izmir. The study was conducted a total of 60 students in the selected high school with two classes, one being the experiment, other being the control group. In the control group, the teaching of compounds lesson was done according to the program requirements, and in the experiment group it was done using the computer aided material designed in accordance to 5E learning model of constructivist teaching theory.In the research, firstly with a literature scan was made related to concepts existent in compounds unit in order to determine the misconceptions of the students. In the second phase, the determined misconceptions were taken into account and a two-tier conception comprehension test was developed. Two-tier conception comprehension test, open-ended questions, students? opinions about the material, scale for attitude towards chemistry and semi-structured interviews were used as data collecting tools.Quantitative data was analyzed using a statistical package program (SPSS) and qualitative data was analyzed using a content analysis. According to ANCOVA results of the data, it was found to be a significant difference between the experimental and control groups students in favor of the experimental group. In the analysis of the experiment and control groups regarding the students? attitude towards chemistry, statistical tests showed a significant difference.In the result of the statistical analysis conducted between the groups there was a significant difference to the post-tests. The material prepared as a result of the study was found to be effective in overcoming misconceptions and providing conceptual change. Students? opinions were gathered using the material evaluation form and it showed that students did not find it difficult to understand the activities in the material and they thought the organization of the program was very much good.