Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemi vezirleri, beylerbeyileri ve bunların faaliyetleri (1299-1451)
Viziers, governors and their activities during the establishment perios of Ottoman Empire (1299-1451)
Yazar: EMRE KOLBAŞI
Danışman: PROF. DR. MUHİTTİN KAPANŞAHİN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Beylerbeyi = Governor ; Kuruluş = Foundation ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Osmanlı yönetimi = Ottoman management ; Vezir-i azam = Grand vizierata ; Vezirlik = Vizierata

Özet:
Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi Vezirleri, Beylerbeyileri ve Bunların Faaliyetleri adlı söz konusu çalışma, Osmanlı'nın 1299-1451 yılları arasındaki dönemi kapsamaktadır. Bu dönemde vezir ve beylerbeyileri devlet teşkilatı içerisinde siyasi, askerî, sosyal ve kültürel açıdan Osmanlı Devleti'ne önemli katkılar gerçekleştirmiştir. Bu çalışmadaki ana hedef, Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan imparatorluğa yükselişine kadar olan dönemdeki vezir ve beylerbeyilerin kimler olduğu, bunların Osmanlı'nın cihan devleti olma yolundaki faaliyetleri anlatılıp literatüre bir eser bırakılarak bu alanda çalışma yapacaklara yeni bir pencere açmaktır.
	Osmanlı Devleti'nde ilk "Vezirlik" müessesesi Orhan Bey döneminde vezir olarak anılan Alâüddin Paşa ile başlamıştır. Daha sonra Çandarlı ailesinin vezirlik makamına gelmesiyle vezirlerin sayısı artmış ve Çandarlı Kara Halil Hayreddin Paşa'da vezîr-i âzamlığa getirilerek diğer vezirlerin en üst makamına atanmıştır. Osmanlı kuruluş döneminde vezirlerden hemen sonra gelen en itibarlı ve kuvvetli konumda beylerbeyilik müessesesi bulunmaktadır. Sultan I. Murad döneminde "Rumeli Beylerbeylik" müessesesi Lala Şahin Paşa'nın beylerbeyi olarak atanmasıyla resmen kurulmuştur. Beylerbeyilik müessesesi fetihlerin artmasıyla iki kola ayrılmıştır. Aynı zamanda Yıldırım Bayezid döneminde de Anadolu Beylerbeyliği kurulmuştur.
	Söz konusu çalışma sonucunda Osmanlı Devleti'nin kuruluş döneminde görev ifâ eden toplam da 29 devlet adamının vezirlik ve beylerbeyilik faaliyetlerine yer verilmiştir. Döneme ait birinci ve ikinci el kaynaklar kullanılmış ve bununla birlikte eserlerde yeterli bilgi bulunmayan devlet adamlarının hayatları hakkındaki bilgilerin aktarılması sınırlı olmuştur.
	Anahtar Kelimeler: Osmanlı Kuruluş Devri, Vezir, Beylerbeyi, Yönetim.

Abstract:
The aforementioned study titled Viziers, Governors and Their Activities in the Establishment Period of the Ottoman Empire covers the period between the years 1299-1451 of Ottoman Empire. During this period, Viziers and Governors made important contributions to the Ottoman Empire in terms of political, military, social and cultural aspects. The main aim of this study is to explain who the Viziers and Governors were in the period from the establishment to the rise of Ottoman Empire.By explaining their activities towards becoming a superpower state of the Ottoman Empire and leaving a work in the literature opening a new window into those who will work in this field.
	The first "Vizierate" institution in the Ottoman Empire started with Alaeddin Pasha, who was called Vizier during the reign of Orhan Bey. Later, the number of Vizier increased when the Çandarlı Family came to the Vizierate's position and Çandarlı Kara Halil Hayreddin Pasha was brought to Grand Vizier which was the top position of other Viziers. The Governor institution was stood in the most prestigious and powerful position right after the viziers in the establishment period of the Ottoman Empire.During the reign of Sultan Murad I, the establishment of "Rumeli Beylerbeylik" was officially established with the appointment of Lala Sahin Pasha as the governor. Governorship institution was divided into two branches with the increase of conquests. At the same time, Anatolian Governorship was established during the reign of Yıldırım Bayezid.
	As a result of the study in question, the activities of Vizier and Governorship of 29 statesmen, who served in the establishment period of the Ottoman Empire, have been included. Primary and secondary sources belonging to the period have been used; however, being transferred of the information about the lives of statesmen, which do not have enough information in the works, has been limited. 
Key Words: Establishment Period of Ottoman Empire, Vizier, Governorship, Administration