Amerikan sinemasında oryantalist bakış ve Ortadoğu temsili
Orientalist view and representation of Middle East in American cinema
Yazar: KEMAL SAYGIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MESUT COŞKUN
Giresun Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sinema Televizyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Amerikan sineması = American cinema ; Eleştirel söylem çözümlemesi = Critical discourse analysis ; Hollywood = Hollywood ; Orta Doğu = Middle East ; Oryantalist = Orientalist ; Oryantalizm = Orientalism ; Sinema = Cinema

Özet:
Oryantalizm kavramı, Batı'nın Doğu üzerine gerçekleştirdiği sistematik çalışmalara verilen genel bir adlandırmadır. Yıllarca gezginlerin anılarında, ressamların tablolarında ve yazarların kitaplarında aktarılan Doğu teması, teknolojik gelişmeler sonrası yeni bir ortamda daha işlenmeye başlamıştır.  Sinematik evrende tekrar yorumlanabilme imkânı bulan oryantalizm kavramı, yönetmenler ve senaristler tarafından yeni bir fikir oluşturma sahasına giriş yapmıştır. Bu bağlamda çalışmada oryantalizmin sinema ile ilişkisi, Amerikan sineması çerçevesinde ve Ortadoğu konulu filmler özelinde ele alınmıştır. Çalışmada toplulukları etkilemede önemli bir kitle iletişim aracı olan sinemanın, Ortadoğu'yu nasıl temsil ettiği ve oryantalist bakış açısını nasıl oluşturduğunu ortaya koymak amaçlanmaktadır. Amerikan sineması evreni içerisinde ele alınan çalışmada, Ortadoğu hakkında çekilmiş filmler üzerinde durulmaktadır. Örneklem olarak ise The Thief of Bagdad (1924), Rambo 3 (1988) ve The Kingdom (2007) seçilmiştir. Filmlerde Ortadoğu, coğrafya, birey, yaşam, din ve kimlik gibi birçok unsur gözetilerek irdelenmiştir. Seçilen bu filmler, Teun van Dijk'ın eleştirel söylem analizi yöntemiyle incelenmiştir. Yapılan çözümlemeler ile ağırlıklı olarak Amerikan sinemasında Ortadoğu'nun neden genellikle olumsuz nitelendirmelere maruz kaldığı üzerinde durulmuştur. Böylece Amerika Birleşik Devletleri'nin politik çıkarları, Hollywood sinemasının Ortadoğu'yu aktarışında dönemsel olarak farklılıklar göstermesine sebebiyet verdiği gibi varsayımların geçerliliği kanıtlanmaya çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Amerikan Sineması, Ortadoğu, Oryantalizm, Oryantalist, Eleştirel Söylem Analizi.

Abstract:
The concept of orientalism is a general nomenclature given to the systematic studies of the West on the East. The Eastern theme, which has been conveyed in the memories of travelers for years, in the paintings of painters and in the books of authors, has begun to be processed in a new environment after technological developments. The concept of orientalism, which had the opportunity to be reinterpreted in the cinematic universe, entered the field of creating a new idea by directors and screenwriters. In this context, the relationship between orientalism and cinema is dealt with in the context of American cinema and films about the Middle East. In this study, it is aimed to show how cinema, which is an important mass media tool in influencing communities, represents the Middle East and how it creates the orientalist perspective. The study dealt with in the universe of American cinema focuses on films about the Middle East. The Thief of Bagdad (1924), Rambo 3 (1988) and The Kingdom (2007) were chosen as the samples. In the films, many factors such as the Middle East, geography, individual, life, religion and identity have been examined. These selected films are examined by van Dijk's critical discourse analysis method. The analysis made focused mainly on why the Middle East is generally exposed to negative qualifications in American cinema. Thus, the political interests of the United States caused the Hollywood cinema to show periodic differences in transferring the Middle East, and the assumptions were tried to be proved valid.
Key Words: American Sinema, Middle East, Orientalism, Orientalist, Critical Discourse Analysis