Özden Selenge'nin dört romanında bulunan halkbilimi unsurları üzerinde bir araştırma /
Yazar: BATIKAN GÜNGÖR ÇAĞIRAN
Danışman: PROF. DR. METİN KARADAĞ
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu tezde Özden Selenge'nin Kıbrıs'ın folklorik unsurlarını içerisinde çokça
barındıran romanlarından ''Alkyone Denizkuşu, Sana Sevdam Sarı, Lale Yüreğin
Beyaz, Bir Kalp Çizildi'' adlı dört romanında halkbilimi unsurları araştırılmıştır.
Halk kültürü geçmişten günümüze çağdaş yaşam biçimlerinin ortaya çıkardığı
zevk/beğeni değişim ve dönüşümleri yaşatır. Toplumsal yaşamdaki farklı oluşumlar
nedeniyle geleneksel/antik yapıda önemli yansımalar ortaya koymakla birlikte,
halkın ortak özellikleri kapsamında birçok geleneksel değer ve olgular, günümüzde
de sürdürülmüştür. Bu olguların yaygın bir biçimde yansıtıldığı bireysel edebiyatın
toplumla iç içeliğinin örneği olan romanlar, farklı amaçlarla folklorik verilere de
sıkça yer vermiştir.
Romanlar halk kültürü geleneğinin dikkat çekici yönlerini, kurgularının
uygun görülen yerlerinde kimi zaman geçmişle bağlantıları yansıtmak bazen de
otantik verileri aktarmak gibi amaçlarla okuyucuya sunmaktadır. Özden Selenge,
Kıbrıs halk kültürü ve geleneğinin doğal ortamlarında geçen yıllarını ve tanık olduğu
folklorik ögeleri güçlü gözlemleyici tavrıyla geniş bir biçimde eserlerine
yansıtmıştır. Bu tezde; Özden Selenge'nin romanında halk motiflerinin belirlenmesi
ve folklorik unsurların kullanım amaçlarının ve işlevlerinin- saptanarak geleneksel
kültür/folklorik verilerin modern/bireysel roman üretimindeki işlevlerinin
incelenmesi amaçlanmıştır.
Anahtar kelimeler: Özden Selenge, halkbilimi, Kıbrıs, kültür.

Abstract:
In this thesis, folklore elements were investigated in Özden Selenge's four
novels named "Alkyone Denizkuşu, Sana Sevdam Sarı, Lale Yüreğin Beyaz, Bir Kalp
Çizildi" which contains many of the folkloric elements of Cyprus.
Folk culture, from past to present brings pleasure / taste changes and
transformations that have emerged from contemporary life styles. Due to the
different formations in social life, it presents significant reflections in traditional /
ancient structure, on the other hand, many traditional values and facts within the
common characteristics of the people have continued today. The novels, where these
facts are widely reflected, and which is an example of individual literature's being
intertwined with society, have frequently included folkloric data for different
purposes.
Novels present the remarkable aspects of the folk culture tradition to the
reader, sometimes in the appropriate parts of their fiction, to reflect connections with
the past, and sometimes to transfer authentic data. Özden Selenge with her strong
observational attitude, she has widely reflected her works the years she spent in the
natural environment of Cypriot folk culture and tradition, and folkloric elements she
witnessed. In this thesis, it is aimed to determine the folk motifs in Özden Selenge's
novel and to examine the usage purposes and functions of folkloric elements and the
functions of traditional culture/folkloric data in modern/individual novel production.
Keywords: Özden Selenge, folklore, Cyprus, culture