Yoğun bakım ünitelerinde nütrisyonel beslenme ve basınç yarası arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between nutritional nutrition and pressure wound in intensive care units
Yazar: NERMİN AKBAYIR
Danışman: PROF. DR. DİLEK AYGİN
Sakarya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Basınç ülserleri = Pressure ulcer ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Enteral beslenme = Enteral nutrition ; Parenteral beslenme = Parenteral nutrition ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Yoğun bakım ünitesinde tedavi gören hastalarda beslenme birçok yönden önemlidir. Beslenme sorunu veya yetersizliği olan hastalarda immün sistem fonksiyonlarında yetersizlik, yara iyileşmesinde gecikme ve kas gücünde azalma, basınç ülseri görülme sıklığının artması gibi çeşitli fizyolojik ve psikolojik sorunlar ortaya çıkabilmektedir. Bu çalışma, yoğun bakımda yatan hastaların beslenme durumları ile basınç yaralanmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla planlandı.

GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma yoğun bakımda tedavi görmekte olan ve 10 gün boyunca takip edilen 101 hasta ile gerçekleştirildi. Veri toplamada "Yara Tanılama ve İzlem Formu" ve "Hasta Takip ve Beslenme Durumu İzlem Formu" kullanıldı. Hastaların SOFA (Ardışık Organ Yetmezliği Değerlendirme Skoru) ve Braden (Basınç Ülseri Risk Tanılama Formu) skorları hesaplandı. Verilerin analizinde SPSS 22 (Statistical Package for the Social Sciences) paket programı kullanıldı. Kategorik değişkenler için frekans dağılımı ve yüzde dağılımlar, sayısal değişkenler için tanımlayıcı istatistikler kullanıldı. Ayrıca non-parametrik analizlerden olan Mann-Whitney U testi, iki faktörlü ki-kare analizi kullanıldı.

BULGULAR: Önerilen enerji gereksinimi ortalama 1822,90±516,56 kcal, önerilen beslenme ürün miktarı (saatlik) ise 93,40±166,05 ml olarak hesaplandı. Bu bulgular ile hastaların önerilen beslenme hedefine ulaşma başarısı %21 olarak belirlendi. Yoğun bakımda takip edilen hastaların %6,9'unda basınç yarası oluştu. Basınç yarası oluşumu ile beslenme yolu arasında anlamlı ilişki bulundu (p<0,05). Yara oluşumu olanların çoğunluğu %71,4 ile parenteral yol ile beslenirken, yara oluşumu olmayanların çoğunluğu %72,5 ile enteral yolla beslenmekteydi.

SONUÇ: Yoğun bakımdaki hastalarda nütrisyon desteğinin önemli olduğu, basınç yarası oluşumu ile nütrisyon arasında ilişki bulunduğu, özellikle enteral beslenmenin tercih edilmesi gerektiği sonucuna varıldı.

Anahtar Sözcükler: Nütrisyon, basınç yarası, enteral beslenme, paranteral beslenme, beslenme hedefi.

Abstract:
Investıgatıon Of The Relatıonshıp Between Nutrıtıonal Nutrıtıon And Pressure Wound In Intensıve Care Unıts

INTRODUCTION AND OBJECTIVE: Nutrition is important in many ways in patients treated in the intensive care unit. In patients with nutritional problems or inadequacy, various physiological and psychological problems such as insufficiency in immune system functions, delay in wound healing and decrease in muscle strength, and increased incidence of pressure ulcers may occur. This study was planned to examine the relationship between the nutritional status of the patients hospitalized in the intensive care unit and pressure injuries.

MATERIALS AND METHODS: The study was carried out with 101 patients who were being treated in the intensive care unit and were followed up for 10 days. "Wound Diagnosis and Follow-up Form" and "Patient Follow-up and Nutritional Status Follow-up Form" were used for data collection. SOFA (Sequential Organ Failure Evaluation Score) and Braden (Pressure Ulcer Risk Diagnosis Form) scores of the patients were calculated. SPSS 22 (Statistical Package for the Social Sciences) package program was used in the analysis of the data. Frequency distribution and percentage distributions were used for categorical variables, and descriptive statistics were used for numerical variables. In addition, Mann-Whitney U test, which is one of the non-parametric analyzes, and two-factor chi-square analysis were used.

RESULTS: The recommended energy requirement was calculated as 1822.90±516.56 kcal, and the recommended amount of nutritional product (hourly) was calculated as 93.40±166.05 ml. With these findings, the success of the patients in reaching the recommended nutritional goal was determined as 21%. Pressure ulcers occurred in 6.9% of the patients followed in the intensive care unit. A significant relationship was found between pressure ulcer formation and feeding route (p<0.05). While the majority of those with wound formation were fed parenterally with 71.4%, the majority of those without wound formation were fed enterally with 72.5%.

CONCLUSION: It was concluded that nutritional support is important in intensive care patients, there is a relationship between pressure ulcer formation and nutrition, and especially enteral nutrition should be preferred.

Keywords: Nutrition, pressure sore, enteral nutrition, parenteral nutrition, nutritional target.