Covıd-19 pnömoni tanısı ile yatarak tedavi gören hastalarda mortaliteyi öngörmede QSOFA, PSI, CURB-65 ve MuLBSTA skorlamalarının rolü
The role of  QSOFA, PSI, CURB-65 and MuLBSTA scores in prediction of mortality in treated patients with  diagnosis of COVİD-19 pneumonia
Yazar: MUZAFFER ŞENOL
Danışman: DOÇ. DR. SONGÜL ÖZYURT
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Mortalite = Mortality ; Pnömoni = Pneumonia ; SARS virüsü = SARS virus ; SOFA skorlama sistemi = SOFA scoring system ; Ölçekler = Scales

Özet:
Giriş ve Amaç: SARS-CoV-2'nin neden olduğu hastalığa COVID-19 hastalığı denilmektedir. Solunum yolu ile bulaşan bu hastalık kısa sürede tüm dünyada yayılmış ve Dünya Sağlık Örgütü tarafından pandemi ilan edilmiştir. COVID-19 hastalığı pnömoni, ARDS, çoklu organ yetmezliği ve ölüm gibi birçok soruna neden olmaktadır. Çalışmamızın amacı COVID-19 hastalarında mortaliteyi öngörmede qSOFA, CURB-65, PSI ve MuLBSTA skorlarının rolünü değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız Haziran 2021 – Haziran 2022 yılı arasında Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Pandemi Servisi ve Pandemi Yoğun Bakım Ünitesinde yürütüldü. Çalışmamız tek merkezli, retrospektif, kesitsel bir gözlem çalışmasıdır. 18 yaşından büyük, COVID- PCR testi pozitif sonuçlanmış ve radyolojik görüntülemesi COVID-19 pnömonisi ile uyumlu hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. 18 yaş altı hastalar ve gebe hastalar çalışmaya dahil edilmemiştir. Hastaların hastane başvuru esnasındaki demografik özellikleri, semptomları, ek hastalıkları, laboratuar tetkikleri ve ağırlık skor değerleri retrospektif olarak kayıt altına alınmıştır. Hastalar ölenler ve hayatta kalanlar olarak iki ayrı gruba ayrılmıştır. Mortal seyreden gruptaki ağırlık skorlamaları ile hayatta kalanların olduğu gruptaki ağırlık skorlamaları kıyaslanarak sonuçlar elde edilmiştir.
Bulgular: Çalışmamıza dahil edilme kriterlerine uygun 150 hasta alınmıştır. Hastaların yaş ortalaması 67±15 yıldır. Hastaların %47' sini kadınlar, %53'ünü erkekler oluşturmaktadır. Çalışmamızdaki mortalite oranı %46 olarak saptanmıştır. Ölenlerin yaş ortalaması 72±12 yıldır. Hastane başvurusuna neden olan şikayetler incelendiğinde öksürük ve nefes darlığı en sık gözlenen semptomlar olarak dikkat çekmektedir. En sık komorbiditeler hipertansiyon (%54) ve diyabetes mellitus (%30) olarak tespit edilmiştir. Hipertansiyon, kronik böbrek yetmezliği ve malignite varlığı mortalite ile ilişkli saptanmıştır. Laboratuar tetkikleri incelendiğinde ölenlerin olduğu grupta lenfosit sayısı düşük; C-reaktif protein, ferritin, d-dimer, laktat dehidrogenaz enzimi, üre ve kreatinin değerleri yüksek saptanmıştır. Hastaların mortalitesini öngörmede qSOFA, PSI, NEWS 2, MuLBSTA ve CURB-65 skorları kullanılmıştır. Bu skorlar için sırasıyla eğri altında kalan alan (EAA) değerleri 0,862 , 0,847 , 0,827 , 0,791 , 0,773 olarak hesaplanmıştır. Çalışmada kullandığımız skorların mortaliteyi öngörmede istatiksel olarak anlamlı olduğu saptanmıştır (p<0,001).
xiii
Sonuç: qSOFA, PSI, NEWS 2, MuLBSTA ve CURB-65 skorlarının mortaliteyi tahmin etme yeteneklerinin istatiksel olarak anlamlı olduğu gösterilmiştir. qSOFA skorunun diğer skorlara göre mortaliteyi predikte etmede daha güçlü olduğu gösterilmiştir.
Anahtar Kelimeler: COVID-19, mortalite, ağırlık skorları

Abstract:
Introduction and Purpose: The disease caused by SARS-CoV-2 is called COVID-19 disease. This disease, which is transmitted through the respiratory tract, spread all over the world in a short time and was declared a pandemic by the World Health Organization. COVID-19 disease causes many problems such as pneumonia, ARDS, multiple organ failure and death. The aim of our study is to evaluate the role of qSOFA, CURB-65, PSI and MuLBSTA scores in predicting mortality in COVID-19 patients.
Materials and Methods: Our study was carried out in Recep Tayyip Erdoğan University Teaching and Research Hospital Pulmonary Diseases Pandemic Service and Pandemic Intensive Care Unit between June 2021 and June 2022. Our study is a single-center, retrospective, cross-sectional observation study. Patients older than 18 years of age, with a positive COVID-PCR test and radiological imaging compatible with COVID-19 pneumonia were included in the study. Patients under the age of 18 and pregnant patients were not included in the study. Demographic characteristics, symptoms, comorbidities, laboratory tests and weight score values of the patients at the time of admission to the hospital were recorded retrospectively. Patients were divided into two groups as deceased and survivors. The results were obtained by comparing the factors in the mortality group with the factors in the survivors group.
Results: 150 patients who met the inclusion criteria were included in our study. The mean age of the patients was 67±15 years. 47% of the patients were women and 53% were men. The mortality rate in our study was found to be 46%. The mean age of the deceased was 72±12. When the complaints that cause admission to the hospital are examined, cough and shortness of breath draw attention as the most common symptoms. The most common comorbidities were hypertension (54%) and diabetes mellitus (30%). Hypertension, chronic renal failure and presence of malignancy were found to be associated with mortality. When the laboratory tests were examined, the lymphocyte count was low in the group that died; C-reactive protein, ferritin, d-dimer, lactate dehydrogenase enzyme, urea and creatinine values were found to be high. qSOFA, PSI, NEWS 2, MuLBSTA, and CURB-65 scores were used to predict patients' mortality. The area under the curve (AUC) values for these scores were calculated as 0.862, 0.847, 0.827, 0.791, and 0.773, respectively. The scores we used in the study were found to be statistically significant in predicting mortality (p<0.001).
xv
Conclusion: The ability of qSOFA, PSI, NEWS 2, MuLBSTA and CURB-65 scores to predict mortality has been shown to be statistically significant. The qSOFA score has been shown to be more powerful in predicting mortality than other scores.
Keywords: COVID-19, mortality, severity scores