Siklofosfamid nedenli karaciğer hasarı üzerine Selenyum ve Bor'un koruyucu etkisi: NRF-2 keap1 yolağı
Protective effects of selenium and boran on cyclophosphamide- induced liver injury: NRF-2 keap1 signaling pathway
Yazar: NUR BANU AKKAYA
Danışman: PROF. DR. ADNAN AYHANCİ ; DOÇ. DR. MUSTAFA CENGİZ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Genel Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Bor = Boron ; Karaciğer = Liver ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Selenyum = Selenium ; Siklofosfamid = Cyclophosphamide ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Kanser tedavisinde kullanılan Siklofosfamid (SP) yüksek dozlarda kullanıldığında
toksik bir ilaçtır. Bu çalışmada SP'nin yan etkileri en aza indirmek için antioksidan özellikte
ki Selenyum (Se) ve Bor (B) kullanılmıştır. Se, GPx enziminin yapısına katılan, serbest
oksijen radikallerin (SOR) sebep verdiği oksidatif stresi azaltmaya yardım eden antioksidan
özellikte bir elementtir. Bor'un türevi olan Borik asit (BA), oksidatif strese karşı savunma
yapan, kanser ve serbest radikallerin sebep olduğu hastalıkların tedavisinde etki gösteren
ayrıca ağır metallerin yarattığı toksisiteyi azaltan ve düzenleyen antioksidan görevinde bir
elementtir.
Bu çalışmada sıçanlar 6 gruba ayrılmıştır. 1.Grup olan kontrol grubuna 6 gün boyunca
sadece serum fizyolojik, 2.Gruba 6 gün boyunca 1.5 mg/kg sadece Se, 3.Gruba 6 gün boyunca
20 mg/kg sadece B, 4.Gruba 4. günde bir kez 200 mg/kg sadece SP (Toksik), 5.Gruba 6 gün
boyunca 1.5 mg/kg Se ve yalnızca 4. Gün 1.5 mg/kg SP, 6.Gruba 6 gün boyunca 20 mg/kg B
ve yalnızca 4.Gün 20 mg/kg SP intraperitoneal olarak verildi. Öldürülen hayvanlardan
karaciğer dokuları alındı ve inflamatuar, biyokimyasal ve histolojik olarak analiz edildi.
Elde edilen bulgular sonucunda sadece Se ve sadece B verilen gruplar kontrol grubu
ile benzer etki gözlendi. Ancak SP uygulanan grupta hepatositlerde dejenerasyon,
inflamasyona gibi toksit etkiler gözlendi. SP ile beraber verilen B ve Se'un karaciğer
dokusunda ki hasarı azalttığı gözlendi. Ancak Se'un B'a göre koruyucu etkisi daha fazlaydı.
Se ve B SP'nin sebep olduğu hasara karşı koruyucu etki göstermektedir ve birlikte kullanımı
da hasarı daha aza indirebilir

Abstract:
Cyclophosphamide (SP), used in cancer treatment, is a toxic drug when used in high
level doses. In this study, antioxidant Selenium (Se) and Boron (B) were used to minimize the
side effects of SP. Se is an antioxidant element that participates in the structure of the GPx
enzyme and protect prevent cell damage caused by free radicals. Boric acid (BA), a derivative
of boron, is an element with antioxidant properties used to terat Cancer and inflammatory
disease, prevention of oxidative stress, reduction and regulation of toxic effects of heavy metals.
In this study, rats were divided into 6 groups. Group 1, control group only saline for six
days, group 2 1.5 mg/kg only Se fors six days, group 3, 20 mg/kg only B fors six days, group 4
200 mg/kg once every 4 days. Kg only SP (Toxic), Group 5 1.5 mg/kg Se for 6 days and only
day 1.5 mg/kg SP, Group 6 20 mg/kg, B fors six days and only day 4 20 mg/kg SP given
intraperitoneally. Liver tissues were taken from killed animals and analyzed inflammatory and
histological.
As a result of the findings, only Se and only B groups had similar effects with the control
group. However, toxic effects such as degeneration and inflammation were observed in
hepatocytes in the SP group. It was observed that B and Se given together with SP reduced the
damage in the liver tissue. However, Se'un had a greater protective effect than B.Se and B show
a protective effect against the damage caused by SP, and their combined use can reduce the
damage to a lesser extent.