Metamfetamin kullanım bozukluğu olan erken remisyondaki hastalarda oksidatif stres durumunun kardiyovasküler oksidatif stres belirteçleri ve aterojenik indeks değerleri açısından değerlendirilmesi
Evaluation of oxidative stress status in patients with methamphetamine use disorder in early remission in terms of cardiovascular oxidative stress markers and atherogenic index values
Yazar: FATİH GÜR
Danışman: DOÇ. DR. FİLİZ KULACAOĞLU ÖZTÜRK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Ruh ve Sinir Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı; metamfetamin kullanım bozukluğu tanılı hastalarda
erken remisyon döneminde oksidatif stres düzeyleri ve kan lipid oranları arasındaki
ilişkiyi araştırmaktır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmamıza Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh
Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin psikiyatri
polikliniklerine başvuran, dahil edilme ve dışlama kriterlerini karşılayan DSM-5-
TR'ye göre "Metamfetamin Kullanım Bozukluğu" tanı grubundan tanı almış 27
erkek hasta ve 27 erkek sağlıklı kontrol olarak toplam 54 katılımcı dahil edildi. Tüm
katılımcılara Sosyodemografik ve Klinik Veri Formu uygulandı. Kronik kullanıcı,
erken remisyon ve sağlıklı kontrol şeklinde üç grup oluşturulduktan sonra düşük
yoğunluklu lipoprotein (LDL), yüksek yoğunluklu lipoprotein (HDL), total
kolesterol (TC), trigliserit (TG), aterojenik plazma indeksi (AIP), Castelli indeks I-II,
malondialdehid (MDA), okside düşük yoğunluklu lipoprotein (OxLDL),
miyeloperoksidaz (MPO) ve katalaz (CAT) değerleri kaydedildi.
BULGULAR: Kronik metamfetamin kullanıcısı grupta sağlıklı kontrol grubuna
göre serum TC, LDL, MDA ve OxLDL düzeyleri istatiksel olarak anlamlı ölçüde
yüksek saptandı. Kronik metamfetamin kullanıcısı grupta erken remisyon grubuna
göre serum TC, LDL, MDA, OxLDL düzeyleri ve AIP, Castelli İndeks I-II oranları
istatiksel olarak anlamlı ölçüde yüksek bulundu. Sağlıklı kontrol grubu serum CAT
düzeyleri kronik metamfetamin kullanıcı ve erken remisyon grubuna göre istatiksel
anlamlı ölçüde yüksek saptandı. Tüm katılımcılarda yaş ile HDL, LDL ve TC
arasında; AIP ile Castelli İndeks I ve II arasında; haftalık madde kullanım miktarı ile
MDA, OxLDL ve MPO arasında;Castelli İndeks II ile MDA ve MPO arasında; MDA ile OxLDL ve
MPO arasında; OxLDL ile MPO arasında pozitif yönde ilişki saptandı. Tüm
katılımcılarda HDL ile TG arasında negatif korelasyon bulundu. Erken remisyon
grubunda yaş ile Castelli İndeks II arasında; CAT ile MDA, OxLDL ve MPO
arasında pozitif ilişki saptandı. Çalışmaya katılan metamfetamin kullanıcılarında
yapılan lineer regresyon analizinde haftalık ortalama madde kullanım miktarının
MDA düzeyleri açısından anlamlı düzeyde pozitif yönde yordayıcı olduğu bulundu.
Genelleştirilmiş tahmin denklemleri analiz modelinde araştırmaya alınan
metamfetamin kullanıcılarında MDA seviyeleri değişimi açısından haftalık madde
kullanım miktarının pozitif ve remisyon zamanının negatif yönde anlamlı ölçüde
yordayıcı olduğu bulundu.
SONUÇ: Araştırmamızda metamfetamin kullanım bozukluğu olan hastalarda
Castelli İndex I ve II ile MDA, OxLDL ve MPO değerleri arasında pozitif ilişki
olduğun saptanması bu hasta grubunda kalp hastalık riski değerlendirilmesinde
oksidatif stres ve kan lipid oranlarının takibinin önemli olduğunu ve oksidatif stres
dengelenmesi ve lipid profilleri regülasyonu girişimlerinin kalp hastalıkları ile
mücadelede faydalı olacağını düşündürmektedir. Ayrıca remisyon zamanının MDA
düzeyleri değişimi açısından negatif yönde yordayıcı olabileceğinin saptanması
metamfetamin kullanım bozukluğunda uzun süreli takiplerin hastalıkla mücadelede
önemini ortaya koymaktadır.
Anahtar kelimeler: Metamfetamin Kullanım Bozukluğu, Oksidatif Stres, Kan Lipid
Düzeyleri, Aterojenik İndeks, Erken Remisyon

Abstract:
AIM: The aim of this study was to investigate the relationship between oxidative
stress levels and blood lipid ratios in patients with methamphetamine use disorder
during early remission.
MATERIAL AND METHODS: A total of 54 participants, 27 patients diagnosed
with "Methamphetamine Use Disorder" according to DSM-5-TR who met the
inclusion and exclusion criteria and who were admitted to the psychiatry outpatient
clinics of Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Mental Health and Neurological
Diseases Training and Research Hospital, and 27 healthy controls were included in
our study. Sociodemographic and Clinical Data Form was applied to all participants.
After forming groups as chronic users, early remission and healthy controls, LDL,
HDL, total cholesterol, TG, AIP, Castelli index I-II, MDA, OxLDL, MPO and CAT
values were recorded.
RESULTS: Serum TC, LDL, MDA, and OxLDL levels in the chronic
methamphetamine user group were found to be statistically significantly higher than
in the healthy control group. Serum TC, LDL, MDA, OxLDL levels, and AIP,
Castelli Index I-II ratios in the chronic methamphetamine user group were
statistically significantly higher compared to the early remission group. Serum CAT
levels in the healthy control group were statistically significantly higher than in the
chronic methamphetamine user and early remission groups. Among all participants,
a positive correlation was found between age and HDL, LDL, and TC; between AIP
and Castelli Index I and II; between weekly substance use amount and MDA,
OxLDL, and MPO; between
Castelli Indexand II and MDA, and MPO; between MDA and OxLDL
and MPO; and between OxLDL and MPO. A negative correlation was found
between HDL and TG among all participants. In the early remission group, a
positive correlation was found between age and Castelli Index II, and between CAT
and MDA, OxLDL, and MPO. Linear regression analysis among methamphetamine
users found that weekly average substance use amount was a significant positive
predictor of MDA levels. In the generalized estimating equations model, the weekly
substance use amount was found to be a significant positive predictor and remission
time a significant negative predictor of MDA level changes among
methamphetamine users.
CONCLUSION: The positive correlation between Castelli Index I and II and MDA,
OxLDL and MPO levels in patients with methamphetamine use disorder in our study
suggests that monitoring oxidative stress and blood lipid ratios is important in the
evaluation of heart disease risk in this patient group and that oxidative stress
stabilization and lipid profile regulation interventions will be useful in combating
cardiovascular complications. The finding that remission time may be a negative
predictor of MDA level changes indicates the importance of long-term follow-up in
managing methamphetamine use disorder.
Keywords: Methamphetamine Use Disorder; Oxidative Stress; Blood Lipid Levels;
Atherogenic Index; Early Remission