Doğu sahasında yazılan Hekimoğlu satır altı Kuran Tercümesi'nde kelime yapımı
Word formation of Hekimoglu interlinear Quran Translation written in East field
Yazar: HARUN KAYA
Danışman: DOÇ. DR. SUAT ÜNLÜ
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Doğu Türkçesi = Eastern Turkish ; Hekimoğlu Kur'an çevirisi = Hekimoglu Qur'an translation ; Kelime yapısı = Word structure ; Kelimeler = Words ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Türkçe çeviri = Turkish translation ; Çeviri = Translation

Özet:
Türklerin topluluklar halinde İslam'a girişiyle dini kaynakların tercümesi meselesi oldukça önemli bir hal almıştır. İslam'a girişle birlikte başta Kur'an olmak üzere dini hayata dair olan temel kaynaklar Türkçe'ye çevrilmiştir. Bu noktada metinlerin dini içerikli olmasından dolayı çevirilerde fazlasıyla özen gösterilmiştir. Bu da dil incelemesi açısından oldukça zengin ve nitelikli malzemenin elde edilmesini sağlamaktadır. 
Hekimoğlu Kur'an Tercümesi de doğu sahasında yazılan en önemli kaynaklardan birisidir. Biz de çalışmamızda Türk dilinin Harezm muhitine ait önemli ve geniş eserlerinden biri olan Hekimoğlu Kur'an Tercümesindeki kelime yapımını ortaya koymaya çalıştık.
Çalışma giriş ve kelime yapımı olarak iki bölüme ayrılmıştır. Kelime yapımı da kendi içinde "İsimden isim, isimden fiil, fiilden isim ve fiilden fiil türeten ekler" şeklinde dört bölümde toplandı.
Çalışmada etimolojik çalışma olarak Sir Gerard Clauson'un An Etymological Dictionary of Pre- Thirteenth Century Turkish adlı eseriyle, Marcel Erdal'ın Old Turkic Word Formation A Functional Approach to the Lexicon I-II eserleri kullanılmış, bununla birlikte dönemin eserlerinden kelimelerin kullanıldıkları yerlerin örnekleri verilmiştir. Bu eserler de Divanü Lugāti't-Türk, Kutadgu Bilig, Nehcü'l-Ferādis'tir. Bununla birlikte Suat Ünlü'nün Karahanlı Türkçesi Sözlüğü ve Harezm-Altın Ordu Türkçesi Sözlüğü kullanılmıştır

Abstract:
The Turks started to enter to the Islam religion collective. İn this time the translations of religionical texts became very crucial. Therefore a lot of text tranlated to Turkish, especially Quran. İn this point tranlators worked very carefully over the texts. Therefore, these texts are crucial for linguistic researchs. Because materials both very good and qualified for this.
Hekimoglu Quran Translation is one of the most important translation in this realm. We are too work to present word formation of Hekimoglu Intelinear Qur'an Translation which is written in Khwarazm peiod of Turkish language.
Work consist two main squences. Introduction and word formation. Along with that word formation too split into four squences. These sections: from noun to noun suffixes, from noun to verb suffixes, from verb to noun suffixes and from verb to verb suffixes.
We use in this work An Etymological Dictionary of Pre- Thirteenth Century Turkish which is written by Sir Gerard Clauson, Old Turkic Word Formation I-II written by Marcel Erdal for etymologic explainings. Morever we attach different texts and dictionaries. These are Diwan Lughat at-Turk, Qutadqu Bilik, Krakhanid and Khwarazm-Altun Orda Turkish Dictionaries written by Suat Unlu