9-14 yaş grubu çocuklarda sağlıklı beslenme tutumu, beslenme bilgi düzeyi, uyku kalitesi ve akdeniz diyeti kalite indeksi arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between healthy eating attitudes, nutrition knowledge level, sleep quality and mediterranean diet quality index in 9-14 age group children
Yazar: DUYGU BAHAR ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR GÖBEL
Ankara Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışma 9-14 yaş grubu arası çocuklarda sağlıklı beslenme tutumu, beslenme bilgi düzeyi, uyku kalitesi ve Akdeniz diyetine bağlılığı arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür. Çalışmaya 9-14 yaş aralığında, Eskişehir ilinde yaşayan 265 gönüllü çocuk katılmıştır. Araştırma çocuklara araştırmacı tarafından yüz yüze anket tekniği kullanılarak uygulanmıştır. Araştırmada kullanılan anket formu, katılımcıların demografik bilgileri, antropometrik özellikleri, sağlık bilgileri, fiziksel aktivite alışkanlıkları, uyku ve beslenmelerine ilişkin bilgiler, Uyku Kalitesi Ölçeği ve Uyku Değişkenleri Anketi, Adölesan Beslenme Bilgi Düzeyi (ABBİD), Sağlıklı Beslenmeye Yönelik Tutum Ölçeği (SBİTÖ), Akdeniz Diyeti Kalite İndeksi (KİDMED) sorularından oluşmaktadır. Çalışmada kız çocuklarının %56'sının erkek çocuklarının %55,7'sinin kötü uyku kalitesine sahip olduğu belirlenmiştir. Uyku kalitesi ile yaş, uyku düzensizliği yaşama durumu, okul zamanı kalkış saati, okul zamanı yatış saati arasında anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). ABBİD toplam puan ortalaması 19,27±5,57'dir. SBİTÖ puanları değerlendirildiğinde kız çocukları ölçek toplam puanının erkek çocuklarından daha yüksek olduğu saptanmıştır. SBİTÖ sınıflandırması ile yaş ve en çok atlanılan öğün durumu arasında anlamlı farklılık olduğu (p<0,05) saptanmıştır. Kız çocuklarının %57,6'sının, erkek çocuklarının %55'inin KİDMED orta diyet kalitesinde beslendiği belirlenmiştir. Uyku kalitesi ile KİDMED ilişkisine bakıldığında iyi uyku kalitesi olanların %67,4'ünün iyi diyet kalitesine, kötü uyku kalitesi olanların %48,6'sının çok düşük diyet kalitesine sahip olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, çocuklarda hedef sağlıklı ve yeterli uyku davranışları, doğru ve tek tip olmayan beslenme düzeni oluşturmak olmalıdır.

Abstract:
This study was planned and conducted to determine the relationship between healthy eating attitude, nutritional knowledge level, sleep quality and adherence to the Mediterranean diet in children aged 9-14 years. 265 volunteer children aged 9-14 years living in Eskişehir participated in the study. The research was applied to the children by the researcher using the face-to-face survey technique. The questionnaire form used in the study consisted of demographic information, anthropometric characteristics, health information, physical activity habits, sleep and nutrition information of the participants, Sleep Quality Scale and Sleep Variables Questionnaire, Adolescent Nutrition Knowledge Level (ABBID), Attitude Scale Towards Healthy Eating (SBITO), Mediterranean Diet Quality Index (KIDMED) questions. It was determined that 56% of the girls and 55,7% of the boys had poor sleep quality. It was determined that there was a significant relationship between sleep quality and age, sleep disorders, school departure time, school time bedtime (p<0,05). ABBID total score average is 19,27±5,57. When the SBITO scores were evaluated, it was determined that the scale total score of girls was higher than that of boys. It was determined that there was a significant difference (p<0,05) between the SBITO classification, age and the most skipped meal status. It was determined that 57,6% of girls and 55% of boys  were fed with KIDMED medium diet quality. When the relationship between sleep quality and KIDMED was examined, it was determined that 67.4% of those with good sleep quality had good diet quality, and 48.6% of those with poor sleep quality had very low diet quality. As a result, the goal in children should be to establish healthy and adequate sleep behaviors and a correct and non-uniform diet.