Öğretmen görüşlerine göre okullarda örgütsel demokrasi ve örgütsel muhalefet arasındaki ilişkinin incelenmesi
Analysis of the relationship between organizational democracy and organizational opposition in schools according to teacher opinions
Yazar: İBRAHİM ERDAL
Danışman: DOÇ. DR. AHMET FARUK LEVENT
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Demokrasi = Democracy ; Muhalefet = Opposition ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel demokrasi = Organizational democracy ; Örgütsel muhalefet = Organizational dissent ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bireylerin yaşamlarında demokrasi kültürünün yerleşmesi, toplumda yerleşik demokrasinin varlığı ile doğrudan ilgilidir. Demokratik tutum ve davranışların içselleştirilmesi, bireyin her kulvarda kendine yer bulmasına, kendini ifade etmesine ve nihayetinde mutlu olmasına zemin hazırlar. Mutlu bireylerin hayata katılma ve katkıda bulunma istekleri fazla olacağından, demokrasi ve mutluluk ilişkisini göz ardı etmemek gerekmektedir.
Eğitim örgütlerinde demokrasi, eğitim ve öğretimin sağlıklı gerçekleştirilmesi amacıyla önem arz etmektedir. Kendilerini ifade gücünü elinde bulunduran bireyler ve gruplar barışçıl, sistemin amaçlarına odaklı hareket edebilmektedirler. İnsan sayısınca görüşün varlığı söz konusu olduğundan, her bireyin görüşü kendine özel ve değerlidir anlayışıyla hareket edilmelidir. 
Bu araştırmada amaç; öğretmen görüşlerine göre okullarda örgütsel demokrasi ve örgütsel muhalefet ilişkisini incelemek ve bu ilişkiyi anlayabilmektir. Bu araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada veri toplamak amacıyla ölçeklerden yararlanılmıştır. Bu amaçla; "Örgütsel Demokrasi Ölçeği" ve "Örgütsel Muhalefet Ölçeği" ve ölçekler ile beraber, demografik yapıyı incelemek amacıyla "Kişisel Özellikler Bilgi Formu" kullanılmıştır. Hazırlanan ölçekler, Şubat 2019 ve Mayıs 2019 ayları arasında uygulanmıştır. Konya ili merkez ilçelerindeki devlet okullarında görev yapan öğretmenler evreni oluşturmaktadır. Tabakalı küme örnekleme yöntemiyle 1024 kişilik öğretmen grubu örneklemi oluşturmuştur. Ölçekler farklı kademelerde 345 öğretmen tarafından doldurulmuştur.
Elde edilen bulgulara göre; örgütsel demokrasi ile örgütsel muhalefet arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Bir başka önemli bulgu da örgütsel muhalefetin örgütsel demokrasiyi anlamada ve açıklamada önemli bir değişken olduğudur. İstatistiki ispata göre muhalefet düzeyinin artması demokrasi algısının artmasına neden olmaktadır. Araştırmada ele alınan bir diğer konu, öğretmenlerin örgütsel demokrasi ve örgütsel muhalefet algılarının, ele alınan kişisel bilgilere göre değerlendirilmesidir. Bu amaçla test edilen araştırma soruları kabul edilmemiş ve anlamlı bir fark bulunmamıştır.

Abstract:
The establishment of the culture of democracy in the lives of individuals is directly related to the existence of established democracy in the society. The internalization of democratic attitudes and behaviors prepares the ground for the individual to find his place in every lane, to express himself and ultimately to be happy. The relationship between democracy and happiness should not be ignored, as happy individuals will have a greater willingness to participate and contribute to life.
Democracy in educational organizations is important in order to ensure healthy education and training. Individuals and groups who have the power to express themselves can act peacefully and focused on the goals of the system. Since there are as many opinions as there are people, each individual's opinion should be acted upon with the understanding that it is unique and valuable.
The aim of this research is; to examine and understand the relation between organizational democracy and organizational opposition in schools according to teachers' views. In this study, relational scanning model, one of the quantitative research methods, was used. Scales were used to collect data in the study. For this purpose; "Organizational Democracy Scale" and "Organizational Opposition Scale" and "Personal Information Form" were used to examine the demographic structure together with the scales. The prepared scales were applied between February 2019 and May 2019. Teachers working in public schools in central districts of Konya constitute the universe. With the stratified cluster sampling method, the sample of 1024 teachers was formed. The scales were filled in by 345 teachers at different levels.
According to the findings obtained; it has been observed that there is a positive and significant relationship between organizational democracy and organizational opposition. Another important finding is that organizational opposition is an important variable in understanding and explaining organizational democracy. According to statistical proof, the increase in the opposition level causes the perception of democracy to increase. Another issue addressed in the study is the evaluation of teachers' perceptions of organizational democracy and organizational opposition according to the personal information discussed. Research questions tested for this purpose were not accepted, and no significant difference was found.