Kan ununun modifikasyonu ve kireç esaslı enjeksiyon malzemesinde katkı olarak kullanılması
Modification of blood meal and its use as an additive in lime-based grout
Yazar: EMİNE ÖZDOĞRU
Danışman: PROF. DR. NABİ YÜZER ; PROF. DR. AFİFE BİNNAZ HAZAR
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı Malzemeleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences
Dizin: Hidrolik kireç = Hydraulic lime ; Tarihi yapılar = Historic structures ; Yapı malzemeleri = Building materials

Özet:
Tarihi yapılar, toplumların kültürel mirasının çok önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Uzun yıllar boyunca atmosferik etkiler, doğal afetler gibi çevresel faktörlere maruz kalan tarihi yapılarda hasar oluşması kaçınılmaz bir durum olup, bu hasarların onarılması ve mümkünse hasar kaynağının ortadan kaldırılması kritik bir öneme sahiptir. Tarihi yapılarda onarım, mevzuatlarla çerçevesi belirlenmiş prosedürlerden oluşan ve uzmanlık gerektiren bir işlemdir. Bu mevzuatlarda hasarlı yapının onarımı için farklı onarım yöntemlerinden bahsedilmektedir. Bu tez kapsamında, son yıllarda tarihi yapıların onarımında sıklıkla kullanılan enjeksiyon yöntemi ele alınmıştır.
Enjeksiyon yönteminin geri alınamayan bir yöntem olması sebebiyle başarılı bir onarım için enjeksiyon malzemesinin sahip olması gereken bazı özellikler bulunmaktadır. Bu özelliklerin sağlanmasının yanında Venedik Tüzüğü'nde belirtilen, onarım yapılacak yapının özgün malzeme özelliklerinin korunması ilkesi de oldukça kritik bir noktadır. Bu doğrultuda hasarlı bölgenin özgün malzeme özellikleri, enjeksiyon malzemesi tasarımında göz önünde bulundurulacak parametrelerden biri olarak ortaya çıkmaktadır. 
Antik yapıların özgün malzemelerinin incelendiği çalışmalarda birçok tarihi yapıda organik maddelere rastlandığı belirtilmektedir. Özellikle kan katkısının harçlarda kullanımı ile ilgili çalışmalar, harçların fiziksel ve dayanıklılık özelliklerini iyileştirdiğini göstermektedir. Buna karşılık, onarım için kullanılan enjeksiyon malzemesi tasarımlarında kan katkısının kullanımını konu alan herhangi bir çalışma bulunmamaktadır.
Literatürdeki bu eksikliğin giderilmesi amacıyla, bu tez kapsamında bir mezbaha atığı olan sıvı kan kullanılarak üretilen ve halihazırda ikincil ürün olarak kullanılmakta olan kan ununun bazı fiziksel özelliklerinin iyileştirilerek kireç esaslı enjeksiyon malzemelerinde katkı olarak kullanılması üzerine çalışmalar gerçekleştirilmiştir. Deneysel çalışmalar; kan ununun iyileştirilmesi için en uygun yöntemin seçilmesi, katkılı enjeksiyon malzemesinin taze hal deneylerinin yapılarak karışım oranlarının belirlenmesi, üretilen katkının farklı oranlarda kullanılması ile sertleşmiş halde fiziksel, mekanik, durabilite ve iç yapı özellikleri üzerindeki etkisinin incelenmesi aşamalarından oluşmuştur. Elde edilen sonuçlar, organik madde katkılı harçlarla inşa edilen tarihi yapıların onarımında kan katkısının kullanım potansiyelinin yorumlanmasına ışık tutacaktır.

Abstract:
Historic buildings constitute a very important part of the cultural heritage of societies. Damage to historic buildings, which have been exposed to environmental factors such as atmospheric effects and natural disasters for many years, is inevitable and it is of critical importance to repair these damages and, if possible, to eliminate the source of damage. Repair of historic buildings is a process that requires expertise and consists of procedures framed by legislation. In these regulations, different repair methods are mentioned for the repair of the damaged structure. In this thesis, the grouting method, which has been frequently used in the repair of historic buildings in recent years, is discussed.
Since the grouting method is an irreversible method, the grout should have certain characteristics with limitations for a successful repair. In addition to providing these limitations, the principle of preserving the original material properties of the building to be repaired, as stated in the Venice Regulations, is also a very critical point. In this direction, the original material properties of the damaged area emerge as one of the parameters to be considered in the design of the grouting material. 
In studies examining the original materials of ancient buildings, it is stated that organic substances are found in many historical buildings. In particular, studies on the use of blood additives in mortars show that they improve the physical and durability properties of mortars. On the other hand, there is a gap in the literature on the use of blood additives in the design of grout materials used for repair.
In order to fill this gap in the literature, in the scope of this thesis, studies have been carried out on the use of blood meal, which is produced using liquid blood, a slaughterhouse waste and is currently used as a secondary product, as an additive in lime-based grouting materials by improving certain physical properties. The experimental studies consisted of selecting the most appropriate method for the improvement of blood meal, determining the mixing ratios by performing fresh state tests of the grout with the improved blood meal, and examining the effect of the produced additive with various amounts on the physical, mechanical, durability and internal structure properties of the hardened state of the grout. The results obtained will shed light on the interpretation of the potential use of blood as an additive in the repair of historical buildings constructed by using mortars with organic matter.