Hafif derecede zihinsel engelli çocuklarda beden eğitimi etkinliklerinin motor, sosyal beceriler ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerinin incelenmesi
Examination on effects of physical education activities on motor skills, social skills and quality of life on mild intellectual disabled  children
Yazar: ZEKİYE ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. RASİM KALE
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Beden eğitimi = Physical education ; Motor beceriler = Motor skills ; Sosyal beceri = Social skill ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children

Özet:
Bu çalışma; 8–12 yaş aralığındaki hafif derecede zihinsel engelli çocuklarda, 14 haftalık beden eğitimi ve spor etkinliklerinin motor, sosyal beceriler ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, 14 haftalık özel beden eğitimi etkinlik programı hazırlanmış ve bu program, uygulama grubu olarak tespit edilen öğrencilerle gerçekleştirilmiştir. Normal eğitimine devam eden kontrol grubu öğrencileriyle, özel beden eğitimi etkinlik programına devam eden uygulama grubu öğrencileri arasındaki motor, sosyal beceri ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması hedeflenmiştir. 
Ön test ve son testte yarı deneysel olarak desenlenen çalışma, 16 kontrol grubu öğrencisi (8 kız 8 erkek), 18 uygulama grubu öğrencisi (11 erkek 7 kız) olmak üzere 34 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma öncesinde, öğrencilerin motor performanslarını ölçmek için Bruininks Oseretsky testinin kısa formu, Frank M. Gresham ve N. Elliot tarafından geliştirilen sosyal beceri derecelendirme öğretmen formu, Memik ve arkadaşları tarafından geçerlilik güvenirliliği yapılmış yaşam kalitesini ölçen anne-baba formu kullanılmıştır. Ön testte kullanılan bu ölçekler, çalışmamızın sonunda son test olarak tekrar edilmiştir. İstatistiksel analizde ölçümler, hem Kolmogorov-Simirnov testi hem de Shapiro Wilk testleriyle değerlendirilmiş, değişkenlerin dağılımının normal olmadığı görülmüştür. Yapılan ölçümlerde ölçek kullanılması, skorlama ile yapılmış olması, normal dağılıma uygunluk göstermemesi ve gruplardaki kişi sayılarının 30'dan küçük olması sebebiyle istatistiksel analizlerde parametrik olmayan istatistiksel yöntemlerden Wilcoxon İşaretli Sıra Test İstatistiği ve Kruskal Wallis Test İstatistiği teknikleri kullanılmıştır. 
Uygulama gruplarında istatistiksel olarak bir anlamlılık görülürken kontrol gruplarında çoğunlukla istatistiksel anlamlılık gerçekleşmemiştir. Hazırlanan program uygulama gruplarında genel yaşam kalitesini yükseltmiş ve ön teste göre daha anlamlı sonuçlar elde edilmiştir. 
14 haftalık beden eğitimi programının, hafif derecede zihinsel engelli çocuklarda motor, sosyal beceriler ve yaşam kalitesi üzerindeki etkilerinin uygulama grubunun lehine ve daha anlamlı düzeyde gerçekleştiği görülmüştür. Düzenli ve programlı beden eğitimi aktiviteleri hafif derecede zihinsel engelli çocukların motor, sosyal becerilerini ve yaşam kalitesini geliştirerek etkili sonuçlar sağlayabildiği tespit edilmiştir.
	

Anahtar Kelimeler: Motor Beceriler, Sosyal Beceriler, Yaşam Kalitesi, Zihinsel Engellilik.

Abstract:
This study has been carried out for the purpose of examining the effects of 14-weeks physical education and sports facilities on motor skills, social skills and quality of life in Mild Intellectual Disabled   children between 8 and 12 ages. In the study a 14-weeks physical education activity program has been prepared and this program has been carried out with the students determined as implementation group. Comparing the effects of physical education and sport facilities on motor and social skills and quality of life between the control group students continuing their normal education and the implementation group students continuing special physical education activity program has been aimed. The study designed as quasi-experimental at pretest and post-test has been carried out with 34 students including 16 control group students (8 boys and 8 girls) and 18 implementation group students (11 boys and 7 girls). Before the study, short form of Bruininks-Oseretsky test, social skills rating teacher form that was improved by Frank M. Gresham and N. Elliot, and the parent form measuring quality of life and made by Memik and the others with validity reliability was used to measure motor performance of the students. These scales which were used at pretest have been repeated as post-test  at the end of the study. In the statistical analysis, measurements have been evaluated with both Kolmogorov-Simirav test and Shapiro Wilk tests, and the distribution of variables are seemed to be unusual. In the statically analyses, Wilcoxon Signed Rank Test  statistic and Kruskal Wallis test  technics which are not  parametric statically methods have been used due to using scales in the measurements, doing those measurements by scoring, not showing convenience with normal distribution, and the number of people being less than 30. While there is statically significance in implementation groups, there is not generally statically significance in control groups. It is seen that the prepared program has enhanced the quality of life in the implementation groups and, more significance has been acquired  compared to the pretest.
It has been seen that effects 14-weeks of physical education program of motor skills, social skills and quality of life on mild intellectual disabled children has been in countenance of implementation group and actualized on more significant level. It has been found out that regular and systematic physical education activities can provide efficient results by improving trainable mild intellectual disabled children's motor skills, social skills and quality of life.



Key Words: Motor Skills, Social Skills, Quality of Life, Intellectual Diasabled.