21. yüzyıl hazar jepolitiği
21. century caspian gepolitics
Yazar: RASHID SADIGOV
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BARIŞ ADIBELLİ
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: 21. yüzyıl = 21. century ; Azerbaycan = Azerbaijan ; Dağlık Karabağ = Nagorno Karabakh ; Enerji = Energy ; Hazar bölgesi = Caspian region ; Jeopolitik = Geopolitic ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
1991 Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla Hazar bölgesinde bağımsız ülke sayı 2'den 5'e yükselmiştir. Yeni bağımsızlığını kazanan Azerbaycan, Kazakistan ve Türkmenistan kendi devlet idaresinde Batı yönetim modelini benimsemiş ve ülkenin iç ve dış siyasetinde batı politikalarını izlemişlerdir. Hazar bölgesinde önemli devlet olan Azerbaycan 1991 yılında bağımsızlığını ilan  etmiştir. Devletin ilk cumhurbaşkanı Rus yanlısı siyaset izlemiş ve Moskova hükümetine  sadık kalmıştır. Ülkenin ikinci cumhurbaşkanı Elçibey iktidarı yıllarında Azerbaycan ilk kez Batıyla aktif siyaset yürütmüş ve devletinin iç ve dış siyasetinde batı yönetim tarzını 
benimsemiştir. Elçibey'den sonra iktidara gelen Haydar Aliyev, kendinden önceki yönetimin batı ilişkilerini daha geliştirmiş ve Azerbaycan Cumhuriyetini Güney Kafkasya bölgesinde önemli konuma getirmiştir. Aliyev dış politikada denge sistemini doğru kurmayı başarmış ve bölgede Azerbaycan'ın ister komşu ülkelerle, isterse de Batı devletlerle ilişkilerini doğru strateji ile geliştirmiştir. Aliyev ülkede istikrarı sağladıktan sonra, Hazar petrolleri üzerinde çalışmalar yapmış ve Hazar enerjilerini Batıya açarak bölgede batı devletleri ile ortak çalışmalar yürütmüştür. Hazar bölgesi, dünyada önemli bir konuma sahip olduğundan büyük devletlerin 
dikkati her zaman bu coğrafyada olmuştur. Hazar hem dünyada jeopolitik ve jeostratejik olarak geçiş, köprü konumunda olan bir coğrafya, hem de zengin doğal kaynaklara sahip olan bir enerji bölgesi olduğundan, Hazar bölgesi her zaman rekabet alanı olarak kalmaktadır. Hazar Jeopolitiğinin önemli devleti olan Azerbaycan dış politikada batı ile ilişkilerini en iyi düzeye çıkaran devlet olarak bilinmektedir. Günümüz itibariyle Azerbaycan dış politikasının temel amacı, dengeli dış siyaset izleyerek hem komşu devletlere hem de batı ile ilişkilerini iyi düzeyde tutarak, bölgede güvenli ve istikrarlı işbirliğinin geliştirilmesi için çalışmalar yürütmektedir. Bu tez çalışmamda, Hazar Jeopolitiğinin önemini ve bölgede yaşanan enerji rekabetini ve bu rekabetten doğacak siyasi, ekonomi ve askeri ilişkiler göz önünde bulundurularak Hazar bölgesinde var olan temel politikalar ele alınarak, incelenmiştir.

Abstract:
With the dissolution of the Soviet Union in 1991, the number of independent countries in the Caspian region increased from 2 to 5. Azerbaijan, Kazakhstan and Turkmenistan, which have recently gained their independence, have adopted the Western management model in their state administration and followed western policies in the domestic and foreign policy of the country. Being an important state in the Caspian region, Azerbaijan declared its independence in 1991. The first president of the state followed a pro-Russian policy and remained loyal to the Moscow government. During the reign of Elchibey, the second president of the country, Azerbaijan carried out active politics with the West for the first time and adopted the western 
style of administration in the domestic and foreign policy of its state. Heydar Aliyev, who came to power after Elchibey, further developed the western relations of the previous administration and made the Azerbaijan republic an important position in the South Caucasus region. Aliyev has succeeded in establishing the balance system correctly in foreign policy and has developed relations of Azerbaijan with neighboring countries and Western states in the region with the right strategy. After Aliyev achieved stability in the country, he worked on Caspian oil and carried out joint studies with western states in the region by opening the Caspian energies to the West.Since the Caspian region has an important position in the world, the attention of the great states has always been in this geography. Since the Caspian is both a geopolitical and 
geostrategic transition, a bridge in the world, and an energy region with rich natural resources, the Caspian Region always remains a competitive area. Azerbaijan, which is an important state in the Caspian Geopolitics, is known as the state that maximizes its relations with the West in foreign policy.As of today, the main objective of Azerbaijan's foreign policy is to pursue a balanced foreign policy, keeping its relations both with neighboring states and the West at a good level, and to develop safe and stable cooperation in the region.In this thesis, the importance of the Caspian Geopolitics and the energy competition in 
the region and the political, economic and military relations that will arise from this competition 
have been examined by considering the basic policies in the Caspian Region