Çobankavurgası (Sedum album L.) ve Acıdamkoruğu (Sedum acre L.) çeliklerinin köklendirilmesinde farklı organik atıkların kullanım olanakları
Investigation of the possibilities of using different organic wastes for rooting of Çobanavurgası (Sedum album L.) and Acıdamkoruğu (Sedum acre L.) cuttings
Yazar: MENİSE DAMLA AYDIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHADIR ALTUN
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Organik atıklar = Organic wastes ; Sedum = Sedum ; Sukkulent = Succulent ; Süs bitkileri = Ornamental plants ; Vejetatif çoğaltmak = Vegetative propagation

Özet:
Bu tez çalıĢması, farklı organik atıkların, KırĢehir florasında doğal olarak yayılıĢ gösteren Sedum album L. Sedum acre L. türlerinin vejetatif çoğaltılmasında, köklendirme ortamı olarak kullanım olanaklarını ortaya çıkarmak amacıyla hazırlanmıĢtır. Çelikler doğal florada yetiĢen bitkilerden alınmıĢ ve tepe çeliği olarak hazırlandıktan sonra hazırlanan
ortamlara dikilmiĢtir. AraĢtırmada köklendirme ortamı olarak; torf-perlit (1:1), çay atığı, hızar tozu, atık mantar kompostu ve çoklu karıĢım (1:1) kullanılmıĢtır. Torf-perlit karıĢımı kontrol ortamı olarak kullanılmıĢ ve elde edilen veriler bu ortama göre kıyaslanmıĢtır. AraĢtırmada köklenme oranı (%), yaĢam oranı (%), kök sayısı (adet), kök uzunluğu (adet), kök kalitesi, bitki boyu (cm) ve sürgün sayısı (adet) gibi parametreler incelenmiĢtir. AraĢtırma sonucunda her iki türde de bütün ortamlarda %100 köklenme ve yaĢam oranı elde edilmiĢtir. En yüksek ortalama kök sayısı atık mantar kompostu ortamından, S. album‟da10.07 adet ve S. acre‟de ise 6.13 adet olduğu tespit edilmiĢtir. En kaliteli kökler en uzun bitki boyu ve en fazla sürgün sayısı her iki türde de yine atık mantar kompostu ortamında elde edilirken, kök uzunluğunda en yüksek veriler kontrol uygulaması sonucunda alınmıĢtır. En düĢük değerler ise her iki türde de hızar tozu ve çay atığı
ortamlarından elde edilmiĢtir.

Anahtar Kelimeler: Sukkulent, vejetatif çoğaltma, organik atık

Abstract:
This thesis study has been prepared to reveal the possibilities of using different organic wastes as rooting media in the vegetative propagation of Sedum album L. and Sedum acre L. species that naturally spread in KırĢehir flora. The cuttings were taken from plants growing in the natural flora and were planted in the prepared environments after they were
prepared as tip cuttings. As a rooting medium in the research; peat-perlite (1:1), tea waste, sawmill dust, waste mushroom compost and multi-mix (1:1) were used. Peat-perlite mixture was used as the control medium and the obtained data were compared according to this medium. In the study, parameters such as rooting rate (%), survival rate (%), root number (number), root length (number), root quality, plant height (cm) and shoot number (number) were examined. As a result of the research, 100% rooting and survival rate was obtained in all media in both species. The highest average root number was determined from the waste mushroom compost medium, 10.07 in S. album and 6.13 in S. acre. The highest quality roots were obtained from the waste mushroom compost medium in both species with the longest plant height and the highest number of shoots, while the highest data on root length were obtained from the control application. The lowest values were
obtained from sawdust and tea waste in both species.

Keywords: Succulent, vegetative propagation, organic waste