Tam yargı davalarında maddi tazminat
Full financial compensation in judicial proceedings
Yazar: AHMET İSTEK
Danışman: DOÇ. DR. SERKAN ÇINARLI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Davalar = Cases ; Kamu Hukuku = Public Law ; Maddi tazminat = Material compensation ; Tam yargı davaları = Unlimited jurisdiction cases ; Tazminat = Compensation

Özet:
Anayasamızda idarenin eylem ve işlemlerinden kaynaklanan zararların, idare tarafından karşılanacağı ilke olarak belirlenmiş ve güvence altına alınmıştır. Fakat idarenin sorumluluğunun şartları, içeriği vs. gibi hususlara ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. İdarenin sorumluluğuyla ilgili boşluklar özel hukuktan yararlanılarak ve yüksek yargının içtihatları ile doldurulmaya çalışılmaktadır. Tam yargı davalarının esasa ilişkin şartlarının incelenmesi idarenin hukuki sorumluluğunun incelenmesidir. İdarenin sorumluluğu doktrin ve yargı kararları ile doğmuş ve gelişmiştir. İdarenin sorumluluğundan söz edebilmek için, zarara neden olan faaliyetin idare hukuku kurallarına göre idareye atfedilebilir nitelikte olması gerekmektedir. 
Tazminat hakkının doğabilmesi için kusur şartı aranmamaktadır. İdarenin üzerindeki yükümlülüklerin çoğalması ve hizmetlerin artması nedeniyle kusursuz sorumluluk hallerinde de tazminata hükmedilmektedir. Kusursuz sorumluluk ilkesi sosyal risk kavramı ile açıklanmaya çalışılmıştır. 
İdarenin sorumluluğu için zararla idari işlem, eylem veya sözleşme arasında illiyet bağının bulunması gerekmektedir. Ayrıca zarara sebebiyet veren idari işlem, eylem veya sözleşmenin bir hizmet kusuru teşkil etmesi ya da kusursuz sorumluluk kavram ve ilkelerinin uygulanmasına elverişli nitelikte olması gerekir.
		İdarenin herhangi bir işlemi, eylemi veya sözleşmesi ile bir zararın doğup doğmadığı, idarenin doğan zararı tazmin etmekle sorumlu olup olmadığı, idare aleyhine, idari yargıda açılacak tazminat davasında tespit edilecektir. 
İdare hukuku kendisine özgü yapısı nedeniyle tazminat davaları yönünden, özel hukuka çokça göndermeler yapılmakta ve özel hukuktan tazminatın belirlenmesi, hesaplanması bakımından çokça yararlanılmaktadır. İdarinin faaliyetleri neticesinde hakları ihlal edilenler, tam yargı davası açarak zararlarının tazminini idareden talep edebilmektedirler.


Anahtar Kelimeler: Sorumluluk, Zarar, Kusur, İdari İşlem, İdari Eylem, İdari Sözleşme, Destekten Yoksun Kalma Tazminatı, Bedensel Zararlar Nedeniyle Maddi Tazminat, Mala Verilen Zararlar Nedeniyle Maddi Tazminat, Tam Yargı Davaları.

Abstract:
It is accepted and guaranteed in principle in our Constitution that losses arising from administrative transactions and actions are compansated by administration. However,  conditions and content of the administrative liability etc. aren't arrenged legally. Legal gap relating to administrative liability are filled with jurisprudence taking advantage of private law. Examination of  substantial conditions of  full remedy actions are examination of the legal liability of administration. Liability of the administration arised and developed with jurisprudence and doctrine. Administrative liability requires that actions causing loss must be referable to the administration in accordance with the administrative law.
Fault isn't necessary for right to compensation. Because of the increase in administrative obligations and services, it is also possible to grant a compensation in case of liablity without fault. The principle of liablity without fault are explained by the concept of social risk.
Liability of administration requires causal connection between loss and administrative action, transaction and contract. Besides, administrative action, transaction and contract causing the loss must be service defect or must be suitable for applying the concept and the principles of liablity without fault. 
Whether any transanction, action or contract of administration cause a loss and administration is liable to compansate the loss are determined in a claim for damages filed against administration in administrative jurisdiction.
Due to the distinctive structure of Administrative Law, in terms of claims for damages,  references are frequently made to private law and private law are often taken advantage of in terms of calculating the compensation. As a result of administration's activities, those whose rights are violated could claim compensation from administration filing a full remedy action.


Keywords: Responsibility, Damages, Fault, Administrative Operation, Administrative Action, Administrative Contract, Compensation for Loss of Support, Compensation for Corporal Injury, Compensation for Damages to Property, Full Remedy Action.