Çocuk yoğun bakım ünitesinde non invaziv mekanik ventilatörde takip edilen hastaların retrospektif değerlendirmesi
Retrospective evaluation of patients followed in the pediatric intensive care unit on non-invasive mechanical ventilation
Yazar: SONGÜL YILDIRIM AKBAŞLI
Danışman: PROF. DR. HALİL İBRAHİM YAKUT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Amaç: Non invaziv mekanik ventilasyon (NIMV) uygulamaları solunum yetmezliği
olan hastalarda prognoza olumlu etkileri nedeniyle ön plana çıkan tedaviler arasındadır. NIMV
desteği alan hastaların tedavi başarısızlığı neticesinde entübasyon gereksinimi olabilmektedir.
Bu çalışmada, çocuk yoğun bakım ünitesinde (ÇYBÜ) yatışı olan ve ilk mekanik ventilasyon
desteğinin NIMV olduğu hastaların demografik, klinik, laboratuvar bulguları incelenerek ve
NIMV başarısızlığına katkısı olan özelliklerin istatistiksel analizler ile tespit edilmesi
amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Ağustos 2019 ve Aralık 2021 tarihleri arasında,
S.B.Ü. Ankara Bilkent Şehir Hastanesi ÇYBÜ'nde yatırılarak, ilk mekanik ventilasyon
desteğinin NIMV olduğu 1 ay ile 18 yaş arasındaki 471 hastanın demografik bilgileri, başvuru
tanısı, komorbid hastalıkları, laboratuvar değerleri, izlem sürecinde gelişen komplikasyonlar,
hastanede ve yoğun bakımda kalış sürelerinin incelendiği retrospektif bir çalışmadır.

Bulgular: Çalışma grubunun %57,96'sı (n=273) erkek, %21,44'ü (n=101) yabancı
uyruklu ve yaş ortancaları 27 ay (IQR: 8-106 ay) olduğu görüldü. Hastaların başvuru tanıları
incelendiğinde %81.1'inin (n=382) solunum yolu hastalıkları bulguları ile başvurduğu görüldü.
Çalışma grubunun %42,46'sının (n=200) komorbid hastalığı bulunmaktaydı ve en sık altta
yatan hastalık, hastaların %17,83'ünde (n=84) nörolojik hastalıklar olarak tespit edildi.
Çalışmaya dahil edilen hastaların %31,69'unda (n=149) en az bir komplikasyon geliştiği
görüldü. En sık görülen komplikasyon hastaların %23,57'sinde (n=111) görülen NIMV
başarısızlığı olarak saptandı. Hasta özelliklerinin NIMV başarısızlığı gelişmesi açısından çoklu
lojistik regresyon analizi ile değerlendirilmesinde; nörolojik (OR:2,81) ve hematolojik (OR:
2,34) komorbid hastalık öyküsü, prematürite öyküsü (OR: 2,66), başvuru anında sepsis
bulgularının olması (OR: 5,72), başvuru anında anemi varlığı (OR: 2,34) ve Türkiye
Cumhuriyeti vatandaşı olmak (OR: 0,65) özellikleri istatistiksel olarak anlamlı (p<0,001)
prediktif özellikler olarak bulunmuştur. NIMV uygulaması başarılı olan grupta; ÇYBÜ kalış
süresi ve mortalitenin daha düşük olduğu görülmüştür.

Sonuç: Bu çalışma, ÇYBÜ'nde izlenen solunum yetmezliği olan çocuk hastalarda
NIMV'nin, solunum desteği için ilk basamak tedavide etkili bir yöntem olduğunu ayrıca NIMV
başarısızlığı gelişen hastaların erken tanınması ve tedavinin doğru yönetilmesinin hastaların
morbidite ve mortalitesini düşürebileceğini göstermektedir. Bu bulgular, çocuk yoğun bakım
kliniklerinde NIMV uygulaması konusunda farkındalığı artırarak, pediatrik solunum yetmezliği
yönetiminde önemli gelişmelere yol açabilir.

Anahtar kelimeler: Solunum yetmezliği, Non invaziv mekanik ventilasyon, Çocuk
yoğun bakım ünitesi, Non invaziv mekanik ventilasyon başarısızlığı

Abstract:
Aim: Non-invasive mechanical ventilation (NIMV) practices stand out as prominent
treatments due to their positive effects on the prognosis of patients with respiratory failure.
Patients receiving NIMV support may require intubation due to treatment failure. This study
aims to examine the demographic, clinical, and laboratory findings of patients admitted to the
pediatric intensive care unit (PICU) whose initial mechanical ventilation support was NIMV,
and to identify characteristics contributing to NIMV failure through statistical analyses.

Material and methods: This study is a retrospective analysis that examines the
demographic information, initial diagnoses, comorbid diseases, laboratory values,
complications developed during the monitoring period, and the duration of hospital and
intensive care stays of 471 patients aged between 1 month and 18 years. These patients were
admitted to PICU of S.B.Ü. Ankara Bilkent City Hospital and received non-invasive
mechanical ventilation (NIMV) as their initial mechanical ventilation support between August
2019 and December 2021.

Results: It was observed that 57.96% (n=273) of the study group were male, 21.44%
(n=101) were of foreign nationality, and the median age was 27 months (IQR: 8-106 months).
Upon examining the initial diagnoses of the patients, it was found that 81.1% (n=382)
presented with symptoms of respiratory diseases. 42.46% (n=200) of the study group had
comorbid diseases, with neurological diseases being the most common underlying condition,
affecting 17.83% (n=84) of the patients. It was observed that at least one complication
developed in 31.69% (n=149) of the included patients. The most common complication was
NIV failure, occurring in 23.57% (n=111) of the patients. In the evaluation of patient
characteristics for the development of NIMV failure using multivariate logistic regression
analysis; neurological (OR: 2.81) and hematological (OR: 2.34) comorbid disease history,
history of prematurity (OR: 2.66), presence of sepsis symptoms at the time of admission (OR:
5.72), presence of anemia at the time of admission (OR: 2.34), and being a citizen of the
Republic of Turkey (OR: 0.65) were found to be statistically significant (p<0.001) predictive
characteristics. In the group where NIMV application was successful, a lower duration of PICU
stay and mortality were observed.

Conclusion: This study demonstrates that NIMV is an effective first-line treatment
for respiratory support in children with respiratory failure monitored in PICU. It also shows
that early recognition and proper management of patients who develop NIMV failure can
reduce their morbidity and mortality. These findings can enhance awareness about the
application of NIMV in pediatric intensive care clinics, leading to significant advancements in
the management of pediatric respiratory failure.

Keywords: Respiratory failure, Non invasive mechanical ventilation, Pediatric
intensive care unit, Non invasive mechanical ventilation failure