Toplumun farmasötikalizasyon düzeyinin değerlendirilmesi
Evaluation of the pharmaceuticalization level of society
Yazar: NAZİYE SÜLÜK
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN ERDEM
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Farmasötikalizasyon = Pharmaceuticalization ; Kapitalizm = Capitalism ; Medikalizasyon = Medicalization ; Sosyal yapı = Social structure ; İlaç endüstrisi = Pharmaceutical industry ; İlaç tedavisi = Drug therapy ; İlaç tüketimi = Drug consumption

Özet:
Postmodern sağlığın en önemli yan etkilerinden biri olarak kabul edilebilecek olan farmasötikalizasyon, genel olarak "ilaçla içli dışlı olma durumu"nu ifade etmektedir. İlaç endüstrisinin gelişimi ve firmaların sürekli olarak piyasaya ilaç sürmeleri toplumun ilaçla daha yakın temas kurmasına sebep olmaktadır. Bu yakın temastan meydana gelen farmasötikalizasyon, medikalizasyonu, tüketimciliği ve ilaç endüstrisini içine almakta, sağlığın kapitalist düzen içine dâhil edilmesiyle toplumda artık daha da belirgin bir şekilde görülmektedir.
Bu çalışmada, toplumun ne düzeyde ilaçlarla içli dışlı olduğu tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu amaca yönelik olarak araştırmada nicel ve nitel araştırma desenlerinin birlikte kullanıldığı karma yöntem kullanılmıştır. Literatür taraması yapılarak ve sağlık yönetimi alanında çalışan öğretim üyeleri ve lisansüstü öğrencilerle tartışılarak 18 anket sorusu ve nitel görüşmeler için 4 temel görüşme sorusu oluşturulmuştur. Anket soruları Isparta ilinde 18-80 yaş arasında seçilen 300 kişiye uygulanmış, görüşme soruları da amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 12 kişiyle gerçekleştirilmiştir. 
Araştırma sonuçlarına göre, her ne kadar ankete katılan katılımcılar önlem (hastalıklardan önce) amaçlı ilaç kullanmadıklarını ve sırf ilaç yazdırmak için hekime başvurmadıklarını belirtseler de, görüşmeden elde edilen sonuçlara göre toplumun ilaç kullanmayı sevdiği, ilaç yazdırmak için hekime olan başvuruların çok olduğu ve önlem amaçlı da ilacın kullanıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Hem anket hem de görüşme verilerinin aynı noktada birleştiği sorunlar ise; ilaçların toplumun geleceği açısından tehdit oluşturduğu ve toplumun ilaçlarla içli dışlı hale gelmeye başladığıdır.


Anahtar Kelimeler: Farmasötikalizasyon, Medikalizasyon, Tüketimcilik,Kapitalizm, Ġlaç Endüstrisi

Abstract:
Pharmaceuticalization, which can be regarded as one of the most important side effects of postmodern health, is generally referred to as "state of drug dealing". The development of the pharmaceutical industry and the continuous marketing of drugs to the marketplace cause the community to come into closer contact with the drug. This close proximity to pharmaceuticals involves pharmaceuticalization, medicalization, consumerism and the pharmaceutical industry, which is now more apparent in society as a result of health integration into the capitalist order. 
In this study, it has been tried to determine what level of medicines the society is indifferent to. For this purpose, a mixed method was used in the research in which quantitative and qualitative research designs were used together. Literature survey was conducted and lecturers and graduate students working in the field of health management were discussed and 4 basic questionnaires were prepared for 18 questionnaires and qualitative interviews. Survey questionnaires were applied to 300 people selected between the ages of 18-80 in Isparta province and interview questions were made with 12 people selected by objective sampling method.
According to the results of the research, although the survey participants stated that they did not use premedication medication and just did not apply medication to print the medication, according to the results obtained from the interview, the community liked to use medication, there were a lot of applications for medication, The drug has been used. The problems that both questionnaire and interview data combine at the same point are; drugs are a threat to the future of the society and society is beginning to become intimate with medicines.


Key Words: Pharmaceuticalization, medicalization, consumerism, capitalism,pharmaceutical industry