Temporamandibular eklem iç düzensizliklerinin tedavisinde İ-PRF uygulamasinin etkinliğinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of the efficiency of İ-PRF application in temporomandibular joint internal derangement
Yazar: AYŞEN ÇİÇEK
Danışman: PROF. DR. METİN GÜNGÖRMÜŞ
Gaziantep Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Artrosentez = Arthrocentesis ; Temporomandibular eklem disfonksiyon sendromu = Temporomandibular joint dysfunction syndrome ; Trombositten zengin fibrin = Platelet rich fibrin

Özet:
Bu çalışma, temporomandibuler eklem iç düzensizliklerinin tedavisinde intaartiküler İ-PRF uygulamalarının etkisinin retrospektif olarak değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya, TME internal düzensizlik teşhisiyle artrosentez, artrosentezle birlikte tek doz İ-PRF ve tek doz intraartiküler İ-PRF enjeksiyonu yapılan 48 hasta dahil edilmiştir. Hastaların dinlenme ve fonksiyon esnasındaki ağrı, gönüllü ve hekim yardımlı maksimum ağız açıklığı, lateral ve protrüziv hareket miktarı, çiğneme etkinliği ve yaşam kalitesi gibi parametreler 10. gün, 1. ay, 3. ay ve 6. aylarda değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 25.0 (IBM Corp, Armonk. NY, USA) programında analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda hem fonksiyon hem de dinlenme sırasındaki ağrı skorlarının tedavi süresince giderek azaldığı ve hem artrosentez+İ-PRF hem de 0-PRF grupları ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak önemli fark olduğu; maksimum gönüllü ve maksimum hekim yardımlı interinsizal mesafe skorları,  sol lateral hareket miktarları ve protrüziv hareket miktarının tedavi süresince arttığı, ancak gruplar arasında istatistiksel olarak fark olmadığı; buna karşın sağ lateral miktarı açısından, hem artrosentez+İ-PRF hem de İ-PRF grupları ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak fark olduğu belirlenmiştir. Hataların çiğneme etkinliği ve yaşam kalitesinin tüm gruplarda arttığı, ancak gruplar arasında önemli fark olmadığı tespit edilmiştir. Yapılan bu çalışmada, TME iç düzensizliklerinde İ-PRF'nin tek başına veya artrosentezle kombine kullanılmasının, TME ağrının önemli derecede azalmasına neden olduğu, kısmen de olsa lateral hareketlerin artmasına neden olduğu ve dolayısıyla çene fonksiyonlarının düzelmesine etkili olduğu, ağrılı TMD vakalarında İ-PRF uygulamalarıyla başarılı sonuçlar elde edilebileceği sonucuna varılmıştır.  
Anahtar kelimeler: temporomandibular eklem, iç düzensizlik; artrosentez; sıvı trombositten zengin fibrin;

Abstract:
This study was conducted to retrospectively evaluate the effect of intra-articular I-PRF injections in the treatment of temporomandibular joint internal derangements. The study included 48 patients who diagnosed with TMJ internal derangements and treated with arthrocentesis, arthrocentesis with a single dose of I-PRF and a single dose of intra-articular I-PRF injection. Parameters such as pain at rest and during function, voluntary and clinician-assisted maximum mouth opening, amount of lateral and protrusive movement, masticatory efficiency and quality of life were evaluated at 10 days, 1 month, 3 months and 6 months. The data collected were analyzed using SPSS 25.0 (IBM Corp, Armonk. NY, USA). As a result of the analyses, it was determined that both function and resting pain scores gradually decreased during the treatment period and there was a statistically significant difference between both arthrocentesis+I-PRF and 0-PRF groups and the control group; maximum interinsisal distance scores, maximum clinician assisted interinsisal distance scores, the amount of left lateral movement and the amount of protrusive movement increased during the treatment period, but there was no statistical difference between the groups; on the other hand, there was a statistical difference between both arthrocentesis+I-PRF and I-PRF groups and the control group in terms of the amount of right lateral movement. It was determined that masticatory activity and quality of life increased in all groups, but there was no significant difference between the groups. In this study, it was concluded that the use of I-PRF alone or in combination with arthrocentesis in TMJ internal derangements causes a significant decrease in TMJ pain, partially increases lateral movements and thus improves jaw functions, and successful results can be obtained with I-PRF applications in painful TMD cases.  
Keywords: temporomandibular joint; internal derangement; arthrocentesis; liquid platelet rich fibrin;