Migrenli hastaların beslenme durumları ile antropometrik ölçümlerinin belirlenmesi
Patients with migraine determination of nutritional status and anthropometric measurements
Yazar: GİZEM DÖNMEZER
Danışman: DOÇ. DR. MENDANE SAKA
Başkent Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Baş ağrısı = Headache ; Besinler = Foods ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Migren hastalıkları = Migraine disorders

Özet:
Bu çalışma migren hastalarının beslenme durumu ile antropometrik ölçümlerinin ve kan biyokimyasal bulguları arasındaki ilişkiyi incelemek amacı ile yapılmıştır. Çalışma Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Polikliniği'ne Mart 2013–Haziran 2013 tarihleri arasında başvuran 18-66 yıl arası 60 (51 kadın, 9 erkek) migren hastalığı olan birey üzerinde yapılmıştır. Bireylerin kişisel özellikleri, genel sağlık bilgileri ve beslenme alışkanlıkları sorgulanmıştır. Bireylerin antropometrik ölçümleri alınmış, bazı biyokimyasal parametreleri analiz edilmiş ve fiziksel aktivite durumları belirlenmiştir. Çalışmaya katılan bireylerin %40.0'ı sigara, %21.7'si alkol kullanmaktadır. Bireylerin %66.7'si 3 ana öğün tüketmektedir. Çalışmaya katılan bireylerin %31.7'si hafif şişman, %18.3'ü şişmandır. Çalışmaya katılan bireylerin yaş, BKİ, vücut ağırlığı, boy, bel çevresi, kalça çevresi ve bel kalça oranı ortalaması sırasıyla 39.2±11.79 yıl, 25.73±5.31 kg/m2, 68.53±14.16 kg, 163±0.06 cm, 85.87±13.46 cm, 102.9±12.36 cm ve 0.83±0.08 olarak belirlenmiştir. Çalışmaya katılan migren hastalarının %78.3'ü (n=47) auralı migren, %21.7'si (n=13) aurasız migren türüne sahiptir. Auralı hastalarda aurasız hastalara göre kalça çevresi ortalaması daha fazladır (p<0.05). Ancak istatistiksel açıdan anlamlı bir farkın olmadığı saptanmıştır (p>0.05). Atak dönemlerinde bulantı, baş dönmesi,  baş ağrısı ve görme bozukluğu auralı hastalarda aurasız hastalara göre %95 güven aralığında istatistiksel açıdan anlamlı derece yüksek tespit edilmiştir (p<0.05). Stres, güçlü kokular ve hava değişikliği auralı migren hastalarında aurasız migren hastalarına göre anlamlı derecede tetikleyici faktör olarak belirlenmiştir (p<0.05). Migren türleri ve haftalık atak sayıları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildir (p>0.05). Domates tüketim miktarları aurasız hastalarda 133.3±96.82 g, auralı hastalarda ortalama 86±32.3 g olarak belirlenmiştir. Aurasız hastaların auralı hastalara oranla tükettikleri domates miktarının daha fazla olduğu istatistiksel açıdan %95 güven aralığında anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Çay tüketen hastaların tüketmeyenlere göre auralı olma riski aurasız olma riskinden ortalama 0.27 kat daha fazladır. %95 güven aralığında bu risk 22.7 kata kadar çıkmaktadır (OR=4.7 [%95 CI 1.0-22.7], p=0.037). Hastaların magnezyum düzeylerine bakıldığında auralı bireylerde 2.0±0.17 mg/dl, aurasız bireylerde 1.7±0.04 mg/dl olarak belirlenmiştir. İstatistiksel olarak %95 güven aralığında aurasız bireylerin auralı bireylere göre daha düşük magnezyum seviyeleri vardır (p<0.05). Çalışmaya katılan bireylerin %56.7'si yetersiz enerji, %50'si fazla protein ve %100'ü yetersiz lif almaktadır. Auralı migren hastalarının enerji alım ortalaması 1643±662.02 kkal/gün, enerji harcamaları ortalaması 2125.2±316.24 kkal/gün'dür. Aurasız migren hastalarının enerji alım ortalaması 1791.2±539.48 kkal/gün, enerji harcamaları ortalaması 2122.3±387.01 kkal/gün'dür. Auralı ve aurasız migren türlerinin enerji alımları ve enerji harcamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark görülmemiştir (p>0.05). Sonuç olarak auralı ve aurasız migrende stres, hava değişikliği ve güçlü kokular en önemli tetikleyici faktördür. Obez bireylerde migren sıklığı ve migren türleri arasında fark görülmese de yüksek olduğu bilinmektedir.




Anahtar kelimeler: migren, baş ağrısı, beslenme, tetikleyen besinler, antropometrik ölçümler

Abstract:
This study was conducted to determine the relation between daily dietary with anthropometric measurements, biochemical parameters and nutrional habits. The study was  planned on 60 (51 female, 9 male) who were conducted on individuals with migraine disease between 18-66 years  to Ankara Numune Education and Research Hospital Outpatient Clinic between March 2013-June 2013. A questionnaire was administered to participants including personal characteristic, general health information and nutritional habits. Anthropometric measurements, biochemical parameters and physical activity levels of the participants were also determined. The nutritional status of individuals was determined by food-frequency questionnaire, the frequency of consumption of foods that trigger migraines. 40% of individuals who participated in the study reported smoking, 21.7% alcohol. Of individuals and 66.7% of 3 main meals are consumed. Individuals participating in the study 31.7% slightly overweight, 18.3% are obese. In the study of individuals age, BMI, body weight, height, waist circumference, hip circumference and waist-hip ratio average order 39.2±11.79 years, 25.73±5.31 kg/m2, 68.53±14.16 kg, 163±0.06 cm, 85.87±13.6 cm , 102.9±12.36 cm and 0.83±0.08, respectively. Of migraine patients participated in the study, 78.3% (n=47) had migraine with aura, 21.7% (n=3) have type migraine without aura. In patients compared to patients with aura without aura average hip circumference is greater (p<0.05). However, there is no statistically significant difference was observed (p>0.05). During acute attack of nausea, dizziness, headaches and visual impairment in patients with migraine with aura compared to patients without aura statistically significant at the 95% confidence intervals were determined very high (p<0.05). Stress, strong odors and weather changes in migraine patients with aura, migraine without aura patients significantly more in accordance with the triggering factor is defined as (p<0.05). Types of migraine with and without aura was not statistically significant difference between the number of attacks per week (p>0.05). In our study, tea, chocolate and tomatoes in individuals consuming compared to individuals who do not consume more than is seen in the number of attacks. The tomatoes consumption 133.3±96.82 g patients without aura, migraine with aura is determined as a mean of 86±32.3 g. Of patients compared to patients without aura, migraine with aura is more than the amount they consume tomatoes in statistical terms is significant at 95% confidence interval (p <0.05). Of patients compared to patients without aura, migraine with aura statistically they consume more tomatoes in the range of 95% confidence level (p<0.05). According to consume tea drinker patients without aura, migraine with aura is a risk that the risk is greater than average 0.27 times. 95% confidence interval 7.22 times the risk is up to (OR=4.7 [%95 CI 1.0-22.7], p=0.037). Magnesium levels in individuals of patients with aura 2.0±0.17 mg/dL, without aura 1.7±0.04 mg/dL, respectively. Statistically, 95% confidence interval statistically lower compared to individuals without aura, migraine with aura individuals are magnesium levels (p<0.05). Individuals participating in the study, 56.7% insufficient energy, 50% more protein and 100% is insufficient fiber. The average energy intake of patients with migraine with aura 1643±662.02 kcal/day, average energy expenditure 2125.2±316.24 kcal/day. The average energy intake of patients with migraine without aura 1791.2±539.48 kcal/day average energy expenditure 2122.3±387.01 kcal/day. Of migraine with and without aura between energy intake and energy expenditure there is no statistically significant difference (p>0.05). As a result of stress in migraine with and without aura, the weather changes and strong odors are the most important precipitating factor. Obese individuals migraine and migraine frequency difference between is known to be high though not seen.



Key words: Migraine, headache, nutrition, trigger foods, anthropometric measurement