Afganistanlı göçmenlerin uyumunda dinin rolü (Aksaray örneği)
The role of religion in the adaptation of Afghan immigrants (The case of Aksaray)
Yazar: ENES KILIÇ
Danışman: PROF. DR. ZEKİYE DEMİR
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
İnsanlığın yaşamının ilk zamanlarından beri hayatında olan bazı kavramlardan birisidir göç. Bu sebeple aslında bireylerin çok da uzak olmadığı ve hayatının belli bir döneminde karşılaşacağı ya da gözlemlediği bir durumdur. Savaş, ekonomi, ulusal-uluslararası çatışmalar, doğal afetler vb. gibi sebepler göçe neden olmaktadır. Hangi sebeple olursa olsun genelde insanların yeni bir hayata başlarken yaşamış oldukları sıkıntı ortaktır. Yeni hayatına, komşularına alışmak tekrardan bir hayat kurmak ve bu düzene uyum sağlamak belki de sağlayamamak gibi çok aşamalı bir süreçten geçmeleri muhtemeldir. Ülkeler bazında en çok göç edenler arasında Afganistanlı göçmenler üst sıralardadır. Afganlıların 1979'da SSCB'nin Afganistan'ı işgal etmesiyle başlayan göç süreci daha sonra 1992'de Taliban'ın iktidara geçmesi ve iç karışıklıkların artmasıyla devam etmiştir. Meydana gelen göç dalgaları miktarı değişse de günümüze kadar devam etmiştir. Afgan göçmenlerin Müslüman ülke olması, ekonomik açıdan yakın coğrafyada öne çıkması nedeniyle Türkiye, en çok tercih ettikleri ülke halini almıştır. Böylelikle de Afgan göçmenler de Türkiye'nin istikrarlı mültecileri konumuna gelmişlerdir.
Bu çalışmada Afgan göçmenlerin Türkiye'de yerleşmek için tercih etmiş olduğu illerden birisi olan Aksaray'daki topluma ve şehre karşı uyumlarında dinin nasıl bir rolü olduğu konu edinilmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi yarı yapılandırılmış mülakat tekniği kullanılmıştır. Göçmenlerin Türkiye'yi tercih etmelerinde sadece ekonomi ve güvenlik rol oynamamış Türkiye'nin Müslüman bir ülke olması da etkili olmuştur. Aksaray'ı tercih etme sebepleri ise genelde burada akrabalarının ya da tanıdıklarının olmasından dolayıdır. Göçmenlerin dindar oldukları ve cami ile bağlantılarının iyi olduğu görülmüş oradaki insanlarla sosyalleşebildikleri dikkat çekmiştir. Aynı zamanda komşuluk ilişkilerinin iyi olduğu ve bayramlarda ziyaret ettiklerini/edildiklerini, zekât- kurban verildiği ihtiyaçları durumunda başka yardımlar da yapıldığı söylemişlerdir. Bu gibi parametreler dikkate alındığında ise Afgan göçmenlerin şehre uyum sağlamalarında dinin önemli payı olduğu görülmektedir.

Abstract:
Migration is one of the concepts that have been in the life of humanity since the first days of its life. For this reason, it is a situation that individuals are not far away from and that they will encounter or observe at a certain period of their life. War, economy, national-international conflicts, natural disasters, etc. reasons such as migration. For whatever reason, the troubles that people experience when starting a new life are common. It is likely that they will go through a multi-stage process such as getting used to their new life and new neighbors, establishing a life again and adapting to this order, perhaps not being able to. Immigrants from Afghanistan are among the top immigrants on a country basis. The migration process of Afghans, which started with the invasion of Afghanistan by the USSR in 1979, continued with the coming to power of the Taliban in 1992 and the increase in internal turmoil. Although the amount of migration waves has changed, they have continued until today. Due to the fact that Afghan immigrants are a Muslim country and come to the fore in the economically close geography, Turkey has become the country they prefer the most. Thus, Afghan immigrants have become the stable refugees of Turkey.
In this study, the role of religion in their adaptation to the society and the city in Aksaray, which is one of the provinces preferred by Afghan immigrants to settle in Turkey, is discussed. Qualitative research method, semi-structured interview technique was used in the study. Not only the economy and security played a role in the immigrants' preference for Turkey, but also the fact that Turkey is a Muslim country. The reasons for choosing Aksaray are generally because they have relatives or acquaintances here. It was observed that the immigrants were religious and had good connections with the mosque, and they were able to socialize with the people there. At the same time, they said that they have good neighborly relations, that they visit/are visited during holidays, zakat and sacrifices are given and other aids are provided in case of need. Considering such parameters, it is seen that religion has an important role in the adaptation of Afghan immigrants to the city.