Viking gemiciliği
Viking seamanship
Yazar: MUHAMMET TALHA ÖZBEY
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE ORUÇ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Tarih = History
Dizin: Denizci = Sailor ; Denizcilik = Maritime ; Gemi adamları = Seafarers ; Gemiler = Ships ; Orta Çağ = Middle Ages ; Tarih = History ; Vikingler = Vikings ; İskandinav ülkeleri = Scandinavian countries

Özet:
Moğolların, hükümdarları Cengiz Han (1206-1227) önderliğinde karada kat ettiği
mesafenin bir benzerine, bundan yaklaşık dört yüzyıl önce İskandinavlar Viking
çağında (İS. 793-1066) zamanın bilinen ve ötesindeki coğrafya içerisindeki
akınlarıyla ulaşmışlardı. Farklı bölgelerdeki İskandinavların bir kısmı akıncı
hüviyetine bürünmüşken bir diğer kısmı da tüccar kimliğindedir. Ticaret ile uğraşan
İskandinavların yerleşimleri doğal sonuç olarak ortaya çıkarken, istilaları takip eden
süreçte yerleşime giden yol Vikingler için daha uzun, aynı zamanda da geçici
olmuştur.
Denizi ve denizciliği günlük yaşamlarının bir parçası olarak benimseyen
İskandinavlar dünya tarihinde de denizcilikleri ile ön plana çıkmışlar, kültürler arası
etkileşimin gayet sınırlı olduğu dönemin şartları içerisinde kendi yöntem ve
teknolojilerini geliştirerek zamanlarının ötesine geçmişlerdir. Bu başarıda rol
oynayan brinci derecedeki etmen Viking gemileridir. Kendilerine özgü tarzlarıyla
farklı amaçlar için inşa ettikleri farklı tipte gemiler, çağlarının sembolü olmuş,
kullandıkları sıra dışı seyir yardımcı materyalleri ile uzun mesafe yolculuklara
çıkabilmişlerdir.
İskandinav denizciliği, seyir ve gemi inşa tarzıyla beraber denizciliğin seviye
atladığı geç dönem ortaçağ öncesindeki son basamaktadır. Arkeolojik kazılar
sayesinde elde edilen birinci el kaynak değerindeki bilgiler ve diğer yazılı kaynaklar
bu döneme ışık tutmaktadır. Vikingleri sadece yağmacı bir topluluk olarak gösteren
Anglo-sakson kroniklerinin aksine İskandinavların dönemin coğrafyası içerisindeki
faaliyetleri bunlar ile sınırlı değildir.
Vikingler denizcilik kültür ve gelenekleri Viking çağı sonrasında da yaşamaya
devam etmiştir. Günümüzde de Viking gemileri bir sembol olarak kullanılmakta ve
bu kültürel geleneğe sahip çıkılmaktadır.

Abstract:
An equivalent of the distance covered on land by the Mongols leaded by their
Emperor Genghis Khan (1206-1227 AD) had been achieved by the Scandinavians
four centuries before the Mongols at the Viking Age (793-1066 AD) with their raids
in the known geography at the time and beyond of it. While some of the
Scandinavians in different regions assumed a raider identity, others were tradesmen.
While the settlements of the trading Scandinavians took place as a natural
consequence, the path to settlement after invasions was always longer for the Vikings
and temporary at the same time.
Scandinavians adopted sea and seamanship as a part of their daily lives and came
into the prominence in the world history with their seamanship. They went beyond
their time by developing their own methods and technologies within the conditions
of their age where intercultural communication was quite limited. The primary factor
behind this achievement was the Viking ships. Different types of ships they built for
different purposes using their unique style were the symbols of their age and were
able to cover long distance journeys with the extraordinary auxiliary navigation
material they used.
Scandinavian seamanship is the last step before the late middle age when
seamanship had a breakthrough with the styles of navigation and ship building. First
hand value information obtained by archaeological excavations and other written
sources shed light to this period. Contrary to the anglo-saxon chronicles that depicted
the Vikings as mere plunderer hordes, the activities of Scandinavians within the
geography of the period were not limited with plunder.
Vikings continued to enjoy seamanship culture and traditions even after the
Viking age. The Viking ships are also used as a symbol today and this cultural
tradition is protected.