Yaşa bağlı dinleme dikkatinin incelenmesi
Investigation of age-related differences in listening attention
Yazar: HİLAL MECİT
Danışman: DOÇ. DR. MERAL DİDEM TÜRKYILMAZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Odyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Biliş = Cognition ; Bilişsel işlev = Cognitive function ; Dikkat = Attention ; Dinleme = Listening ; Dinleme becerisi = Listening skill ; Yaş faktörleri = Age factors ; İşitme = Hearing

Özet:
Sınırlı sayıda algısal kaynak mevcut olduğunda gürültülü ortamlarda 
dinlemenin sağlanabilmesi için işitsel dikkat gerekmektedir. İşitsel performans ve 
kognitif becerilerle ilişkisini araştıran birçok çalışma genel kognitif beceriler üzerine 
odaklanmıştır. Yaşlanmayla birlikte işitsel ve bilişsel süreçler etkilenmektedir. Bu 
çalışmada işitsel dikkat ve zorlu dinleme koşullarında yaşa bağlı değişimlerin 
incelenmesi hedeflenmiştir. Çalışmaya toplam 91 birey katılmıştır. Normal işitmeye 
sahip 18-40 yaş arasındaki genç 34 birey çalışma grubu I olarak ve 40-60 yaş 
aralığındaki 36 birey çalışma grubu II olarak toplam 70 birey çalışmaya dahil 
edilmiştir. Tüm katılımcılara bireylerin bilişsel becerileri değerlendirmek için Raven 
Standart Progresif Matrisler Testi ve İşaretleme Testi testleri; gürültüde konuşmayı 
anlama testlerinden biri olan Türkçe Matris Testi ve işitsel dikkati değerlendirmek için 
geliştirilen Dinlemede Dikkat Testi uygulanmıştır. Testlerin sonuçları iki grup 
arasında karşılaştırılmıştır. Çalışma sonucunda Dinlemede Dikkat Testi sonuçlarında 
genç bireyler ve orta yaşlı bireyler arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<.05). 
Türkçe Matris Testi sonuçlarında genç bireyler ve yaşlı bireyler arasında anlamlı 
farklılık bulunamamıştır (p>.05). Bilişsel testlerin tamamında, genc ve orta yaşlı 
bireyler arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Bu çalışmada genç ve orta 
yaş grubunda bulunan bireyler karşılaştırıldığında, orta yaş grubun dinleme sırasındaki 
dikkat görevlerinde tepki sürelerinin uzadığı gözlenmiştir. Yaşla birlikte işitsel dikkat 
performansında ve bilişsel becerilerde düşme gözlenmiştir. Elde edilen bulgular işitsel 
dikkat performansının orta yaş döneminden itibaren düşmeye başladığını 
göstermektedir. Bu çalışma ile elde edilen bulgular sonucunda yaşla birlikte işitsel 
dikkat performansının kötüleştiği bulunmuştur. Bu çalışma bildiğimiz kadarıyla işitsel 
dikkat performansı ve gürültüde konuşmayı anlama becerisini bir arada inceleyerek, 
40 yaş ve üzeri orta yaş yetişkin grubunun işitsel dikkat performansını değerlendiren 
ilk çalışmadır.

Abstract:
Auditory attention is required to enable listening in noisy environments when a limited number of perceptual sources are available. Many studies investigating the relationship between auditory performance and cognitive skills have focused on general cognitive skills. Auditory and cognitive processes are affected by aging. In this study, it was aimed to examine age-related changes in auditory attention and difficult listening conditions. A total of 91 individuals participated in the study. A total of 70 individuals were included in the study, 34 young individuals between the agesof 18-40 with normal hearing as study group I and 36 individuals between the ages of 40-60 as study group II. Raven Standard Progressive Matrices Test and Marking Test tests to assess individuals' cognitive abilities; Turkish Matrix Test, which is one of the tests for understanding speech in noise, and the Test of Attenion in Listening which was developed to evaluate auditory 
attention, were applied to all participants. The results of the tests were compared 
between the two groups. As a result of the study, a significant difference was found 
between young individuals and middle-aged individuals in Listening Attention Test 
results (p<.05). No significant difference was found between young individuals and 
elderly individuals in Turkish Matrix Test results (p>.05). Significant differences were 
found between young and middle-aged individuals in all cognitive tests (p<0.05). In 
this study, when young and middle-aged individuals were compared, it was observed 
that the reaction times of the middle-aged group were prolonged in attention tasks 
during listening. A decrease in auditory attention performance and cognitive skills was 
observed with age. The findings show that auditory attention performance starts to 
decline from middle age. As a result of the findings obtained in this study, it was found 
that auditory attention performance worsened with age. To the best of our knowledge, 
this is the first study to evaluate the auditory attention performance of middle-aged 
adults aged 40 and over by examining auditory attention performance and speech 
understanding in noise together.