Gaziantep Üniversitesi Tıpta uzmanlık öğrencilerinin defansif tıp uygulamalarına yaklaşımı: bilgi düzeyi ve tutum analizi
Gaziantep University Medical specialization students' approach to defensive medicine practices: knowledge level and attitude analysis
Yazar: AHMET MERT GÖK
Danışman: PROF. DR. AYSUN BARANSEL ISIR
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Adli Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine

Özet:
Amaç: Malpraktis uygulamalarına ilişkin artan dava sayıları hekimlerde endişe yaratmaktadır. Bunun sonucunda, hekimlerin normal tıbbi uygulamalardan sapma eğiliminde oldukları defansif tıp uygulamaları gözlemlenmektedir.
Çalışmamızın amacı; Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesinde çalışan araştırma görevlilerine uygulanan anket sonuçlarını değerlendirerek, defansif tıp uygulamalarının, hekimlerin sosyodemografik ve mesleki özellikleri ile ilişkisini incelemek, defansif tıp uygulamalarının sebep ve sonuçlarını, ortaya çıkabilecek kötü sonuçların engellenmesi adına neler yapılabileceğini tartışmaktır.
Gereç ve Yöntem: Hastanemiz klinik bilimlerinde çalışan tıpta uzmanlık öğrencilerine "Defansif Tıp Uygulamaları Tutum Ölçeği" uygulanmış, demografik özellikleri ve çalışma koşulları ile birlikte değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler SPSS 22.0 programına girilerek istatistiksel olarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Araştırmada 228 hekime ulaşıldı. Katılımcıların %47,8'i kadın, %52,2'si erkekti. Malpraktis ve aydınlatılmış onam konusunda bilgi sahibi olanların oranı sırasıyla %14 ve %18,4'tür. Defansif tıp kavramını bilmeyenlerin oranı %70,6'ydı. Üç yıl ve üzeri pratisyenlik yapan, poliklinik hizmeti veren, sigorta yaptıran, tükenmiş ve işinden duygusal olarak uzaklaşmış hisseden, aydınlatılmış onam konusunda yeterli bilgiye sahip olmayan hekimler daha fazla defansif tıp uygulamaktaydı. Katılımcıların %20,6'sı çok yüksek, %69,7'si yüksek düzeyde defansif tıp uygulamaktaydı.
Sonuç: Defansif tıbbın oldukça yaygın olduğu, hekimlerin malpraktis, defansif tıp ve aydınlatılmış onam konusunda bilgi düzeylerinin düşük olduğu görülmüştür. Bunu önlemek için hekimlerin bu konularda bilgi düzeylerini arttırmaya yönelik eğitimler planlanması ve hekimlerin mesleklerini daha sağlıklı bir ortamda sürdürebilmeleri için düzenlemeler yapılması gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Aim: The increasing number of malpractice lawsuits is causing concern among physicians, leading to a tendency to engage in defensive medicine practices. This study aims to evaluate the survey results of resident physicians at Gaziantep University Faculty of Medicine Hospital, examine the relationship between defensive medicine practices and physicians sociodemographic and professional characteristics, and discuss measures to prevent potential adverse outcomes.
Material and Method: The "Defensive Medicine Practices Attitude Scale" was administered to medical specialty students working in our hospital's clinical sciences. Their demographic characteristics and working conditions were evaluated. The data were entered into SPSS 22.0 for statistical analysis.
Results: The study included 228 physicians, with 47.8% female and 52.2% male. The proportions of those knowledgeable about malpractice and informed consent were 14% and 18.4%, respectively. The percentage of those unfamiliar with the concept of defensive medicine was 70.6%. Physicians with three years or more of practice, those providing outpatient services, those with insurance, those feeling exhausted or emotionally detached from their work, and those lacking sufficient knowledge about informed consent were more likely to practice defensive medicine. Among the participants, 20.6% practiced defensive medicine at very high levels, and 69.7% at high levels.
Conclusion: Defensive medicine is prevalent, and physicians have low levels of knowledge regarding malpractice, defensive medicine, and informed consent. To address this, training programs should be implemented to increase physicians' knowledge in these areas, and regulations should be introduced to create a healthier working environment for physicians.