Sebzelerde Genişlemiş Spektrumlu Beta Laktamaz (GSBL) üreten Enterobacteriaceae spp. izolatlarının antibiyotiklere dirençlilik durumlarının incelenmesi
The analysis of antibiotic resistance situations of the Extended Spectrum Beta Lactamase (ESBL) producing Enterobactericeae spp. isolates' in vegetables
Yazar: ÇİĞDEM SÖKMEN
Danışman: PROF. DR. HAYDAR ÖZPINAR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology

Özet:
Günümüzde Enterobacteriaceae türlerinin Genişlemiş Spektrumlu Beta Laktam antibiyotiklere karşı oluşturdukları direnç hızla artmış ve halk sağlığını önemli derecede tehdit eder düzeye ulaşmıştır. insanların bilinçsiz şekilde antibiyotik kullanımlarının yanı sıra gıdalarda farklı sebeplerden dolayı kullanılan antibiyotikler, burada bulunan bakterilerde dirence sebep olabilmekte ve tüketilmesiyle beraber insan vücuduna aktarılabilmektedir. Yapılan bu çalışmada; istanbul ve çevre illerdeki semt pazarlarından temin edilen sebzelerde, GSBL üreten Enterobacteriaceae familyasına ait izolatların dirençlilik durumlarının tespiti amaçlandı. istanbul semt pazarları ve süpermarketlerden alınan 13 çeĢit (asma yaprağı, dereotu, ıspanak, kıvırcık, karalahana, beyaz lahana, mantar, maydanoz, nane, pazı, pırasa, roka, semizotu) olmak üzere toplamda 108 adet sebze numunesi laboratuvara getirildi. Analizler, uluslararası kabul gören talimatlar (bakteri identifikasyonu; ISO/DIS 21528-2, antimikrobiyal duyarlılık; CLSI 2013) doğrultusunda yapıldı. Numuneler, E.E. Broth içerisinde ön zenginleştirme işlemine alındı ve daha sonra GSBL kromojen agara geçildikten sonra, saflaştırma amacı ile Tryptic Soy Agara (TSA) geçiş yapılarak kütle spektrofotometresi (Vitek® MS, bioMerieux) ile tiplendirildi. GSBL Ģüpheli suĢlar ceftazidime (CAZ), sefotaksim (CTX), ve sefpodoksim (CPD) diskleri ile GSBL üretimi için tarandı. GSBL Ģüpheli türlerin doğrulama ve MĠK değeri tayinleri için Merlin Micronaut-S beta-lactamase VII kiti prosedürü takip edildi ve okumalar multiscan spektrometre ile alınarak yazılım sayesinde değerlendirildi. Ġncelenen numunelerden 69 adet izole edilen bakteriden 18 adeti (%25,55) kesin GSBL (+) sonuç verirken, pozitif sonuç veren bu izolatlar; %55,5‟i Klebsiella pneumoniae (n=10), %39‟u Escherichia coli (n=7), %6‟sı Citrobacter freundii (n=1) şeklinde sıralanmaktadır. Ayrıca antibiyogram
doğrulama sırasında ortaya çıkan verilerde; izole edilen Stenotrophomonas maltophilia (n=1) suşunun ve Acinetobacter baumanni complex (n=3) suşları olmak üzere toplamda 4 adet izolatın metallo beta laktamaz ürettiği ve ayrıca aynı zamanda GSBL üreten E. coli suĢlarından birinin ise AmpC ürettiği belirlendi. Sonuç olarak bu çalışmada; beslenmede büyük önem taşıyan sebzelerin GSBL üretebilen enterik bakteriler için önemli bir kaynak olduğu, dolayısı ile gıda güvenliği ve halk sağlığı açısından büyük bir risk unsuru olabileceği belirlendi.

Abstract:
Nowadays the resistance of Enterobactericeaes produced against extended spectrum beta lactamase antibiotics has been increased rapidly and reached to a level threatening community health significantly. ESBL are mainly plasmid-encoded enzymes providing an extended resistance to β-lactam antibiotics and can be produced by a variety of different bacteria, such as Enterobacteriaceae or nonfermenting bacteria. That people use antibiotics unconsciously and also the usage of antibiotics in foodstuff due to different reasons can cause bacteria resistance and can be transferred to human body via consumption. The objective of this study is to determine the resistance situations of isolates, which belong to Enterobacteriaceae family, producing GSBL on vegetables supplied from district bazaars in Ġstanbul and nearby cities. 13 types (grape leaf, dill, spinach, lettuce, collard greens, white cabbage, mushroom, parsley, mint, chard, leek, garden rocket, purslane) a total of 108 vegetable samples were collected from district bazaars in Ġstanbul and supermarkets. Analyzes were conducted in accordance with internationally accepted guidelines (bacteria identification; ISO / DIS 21528-2, antimicrobial susceptibility; the CLS 2013). After pre-enrichment in E.E. broth and inoculation on beta-lactamase selective media, the colonies were subcultured onto Trypton Soy agar for characterized by Vitek® MS (bioMérieux). The characterized ESBL suspected strains were screened for ESBL-production by ceftazidime (CAZ), cefotaxim (CTX), and cefpodoxime (CPD) dıscs respectively. Phenotypic Screening and MIC determination of β-lactamases were performed by disc-approximation testing and Micronaut-S beta-lactamase VII kit (Merlin) and Software (Sifin). 18 out of 69 (%25,55) isolated bacteria being taken from examined samples, results were absolute GSBL(+), this positive resulted isolates‟ %55,5 Klebsiella pneumoniae (n=10), %39 Escherichia coli (n=7), %6 Citrobacter freundii (n=1) are ranked. Also the existen of different antibiotics resistance was determined during antibiogramme vericification. It has been determined that 4 isolate produce metallo beta lactamases notably Stenotrophomonas maltophilia (n=1) strains and Acinetobacter baumanni complex (n=3) strains, and at the same time one of the E. Coli strains producing GSBL also produces AmpC. Consequently it has been determined in this study that vegetables that we constantly consume in our daily lives are very important source for enteric bacteria producing GSBL, thus it can be a big element of risk for food security and community health.