Düzce İli Beyköy aile sağlığı merkezine bağlı pospartum dönem kadınların gebelikten korunma durumları ve etkileyen faktörlerin incelenmesi
Pregnancy protection of women in postpartum period and influencing factors
Yazar: HİLAL TÜLÜ
Danışman: PROF. DR. ATİLLA SENİH MAYDA
Düzce Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aile planlaması = Family planning ; Aile sağlığı merkezi = Family health center ; Doğum kontrolü = Contraception ; Düzce = Düzce ; Gebelik = Pregnancy ; Kadınlar = Women ; Postpartum dönem = Postpartum period

Özet:
Bu kesitsel çalışmanın amacı Düzce ili Merkez ilçesine bağlı Beyköy Aile
Sağlığı Merkezine (ASM) başvuran postpartum dönem kadınların gebelikten korunma
durum ve faktörlerinin, uygulan ankete göre tutarlı olup olmadığının araştırılmasıdır.
Araştırmanın evreni Düzce ili Merkez ilçesinde bulunan Beyköy ASM kayıtlı
01.01.2016 ile 01.01.2018 tarihleri arasında doğum yapan 118 kadındır. Katılımcıların
aile planlamasına yönelik tutumlarının ölçülmesi amacıyla hazırlanan 34 maddeden
oluşan Aile Planlaması Tutum Ölçeği formu kasım-aralık 2018 tarihleri arasında
kadınlara yüz yüze görüşülerek uygulandı. Araştırmaya katılanların aile planlaması bilgi
ve seçme durumuna göre, kadınların %71,7'sinin bilgi kaynağı olarak sağlık personeli
olduğu, %94,3'ünün aile planlaması hakkında bilgi sahibidir. Kadınların %84'ünün en
az bir AP yöntemi kullanmayı düşündüğü, %16'lık hayır diyen grubun sebepleri
arasında %5,7'sinin eşinin istemediği,%3,8'inin hazır olmadığı saptandı. Yöntemi
seçenlerin arasında %32,1'i kondom, %20,8'i RİA yöntemini seçmek istediğini,
yöntemi seçme nedenleri arasında %58,5'inin yan etkisi olmadığı için, %12,3'ünün ise
etkili olduğu için tercih ettiği saptandı. Aile Planlaması Tutum Ölçeğine verilen
cevaplarda, kadınların sosyo-demografik özellikler ve obstetrik özellikleri ile
istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığın bulunmadığı, ancak APTÖ puanları göz önüne
alındığında sosyo-ekonomik özellikler kapsamında, üniversite mezunlarının,
çalışanların, sosyal güvencesi olanların, ekonomik durumu iyi olanların ve obstetrik
özellikler kapsamında ise düşük ve kürtaj öyküsü olanlarındaha yüksek ortalamaya
sahip olduğu görülmektedir.
Sonuç olarak postpartum dönemdeki kadınlarda aile planlaması algısının yüksek
olup, bu dönemdeki kadınların, aile planlamasına olumlu destek verdikleri, aile
planlaması kapsamında doğum kontrol yöntemlerinden yararlandıkları, postpartum
dönemde gebelikten kaçındıkları ve uygulamayı tercih ettikleri yöntemlerin başında
modern/etkili doğum kontrol yöntemlerinin geldiği sonucuna ulaşılmaktadır. Tüm bu
olumlu sonuçlara rağmen, bu durumun daha da yaygınlaştırılması için çalışmalara
devam edilmelidir.

Anahtar sözcükler:Postpartum dönem, Aile planlaması, Gebelikten korunma

Abstract:
The aim of this cross-sectional study was to investigate whether the
contraceptive status and factors of postpartum women who applied to Beyköy Family
Health Center (FHC) in Düzce province were consistent with the applied questionnaire.
The population of the study is 118 women who gave birth between 01.01.2016
and 01.01.2018 registered in Beyköy FHC located in the central district of Düzce. The
Family Planning Attitude Scale form, which consisted of 34 items, was administered to
women between november and december 2019 in order to measure the attitudes of the
participants towards family planning. According to the family planning knowledge and
selection status of the participants, 71,7% of the women were taken the health personnel
as a source of information and 94,3% were had information about family planning. It
was found that 84% of women thought to use at least one family planning method,
while 16% dont want to apply any family planning methods as 5,7% answered as their
husbands did not want to use any family planning methods and 3,8% was not ready to
use. Among those who chose a family planning method, 32,1% wanted to use condom
and 20,8% preferred to use IUD, on the other hand the reasons why women preffered to
use family planning methods, while 58,5% of women preferred family planning as there
is no side effects and 12,3% preferred because they were effective. In the answers given
to the Family Planning Attitude Scale, there was no statistically significant difference
between the socio-demographic characteristics and obstetric characteristics of the
women. In terms of socio-economic characteristics, it is seen that those who has
graduated from university, who are working and has social security with a good
economic status and in terms of obstetric characteristics with low and abortion history,
have higher average.
As a result, it is concluded that the perception of family planning is high in
women in postpartum period, women in this period support family planning positively,
they use birth control methods within the scope of family planning, they avoid
pregnancy in postpartum period and modern / effective birth control methods are the
most preferred methods. Despite all these positive results, efforts should be continued to
make this situation more widespread.

Keywords:Postpartumperiod, Familyplanning, Pregnancyprevention