Yaşlıya uygun çevrede yerinde ve başarılı yaşlanma
Successful aging in place in the elderly environment
Yazar: EMİNE AKBAYRAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÜMMÜGÜLSÜM AYSAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Başarılı yaşlanma = Successful aging ; Fiziksel çevre = Physical environment ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyal çevre = Social environment ; Yaşlanma = Aging ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılık = Old age ; Yerinde yaşlanma = Aging in place

Özet:
Amaç: Ülkemizde yaşanan demografik dönüşüm ve toplumsal değişim yaşlıların yaşamının geri kalanını nerede geçireceği konusunu gündeme getirmiştir. Yerinde yaşlanma, yaşlılar tarafından tercih edilen bir bakım modeli olmakla birlikte yaşlıların iyilik haline olumlu katkısı ve düşük maliyeti sebebiyle yaşlı nüfusun yoğun olduğu gelişmiş ülkelerde kurumsal bakıma alternatif olarak geliştirilmiştir. Bu bakım modelinin ülkemiz için uygulanabilir olmasında yaşlıların düşünceleri ve hizmet beklentilerini belirlemek elzemdir. Literatürde yerinde ve başarılı yaşlanmanın yaşlı perspektifiyle ele alındığı bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmada amaç, yaşlıların başarılı yaşlanmaya dair algılarının ve yerinde yaşlanma ile ilgili tutumlarının incelenmesi ve elde edilen bulgular ışığında sosyal hizmet temelli uygulama önerilerinin sunulmasıdır. 
Gereç ve Yöntem: Araştırma İstanbul'un Kadıköy ilçesinde 20 (10 kadın, 10 erkek) yaşlı yetişkinle gerçekleştirilmiştir. Yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmış, veriler MAXQDA uygulaması kullanılarak içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. 
Bulgular: Çalışmada sosyal ilişkiler, sağlık, bağımsızlık ve aktif yaşam yaşlıların başarılı yaşlanma kavramsallaştırmalarında ön plana çıkan temalardır. Evli olmak ve aktif geçirilmiş meslek hayatının başarılı yaşlanma sürecine olumlu katkı sağladığı tespit edilmiştir. Yerinde yaşlanma, yaşlıların çoğunluğu tarafından tercih edilmekte ve başarılı yaşlanma ile ilişkilendirilmektedir.  Yerinde başarılı yaşlanma için yaşlıya uygun düzenlenmiş fiziki ve sosyal çevre ile evde destek hizmetleri elzem görülmektedir. 
Sonuç: Çalışma sonucuna göre yerinde başarılı yaşlanma yaşlılar tarafından tercih edilmekle birlikte sürece yönelik yaşlı yetişkinlerin tutumu ve beklentileri farklılık göstermektedir. Yerinde ve başarılı yaşlanmanın sağlıklı bir şekilde uygulanabilmesi ve sürdürülebilir bir bakım modeli olması için yaşlıların tutum ve beklentilerinin farklı olabileceği anlayışından yola çıkılarak sosyal hizmet uygulamalarının kapsamının genişletilmesi ve gerekli düzenlemelerin yapılması önem arz etmektedir.
Anahtar Kelimeler: Başarılı Yaşlanma, Fiziksel Çevre, Sosyal Çevre, Sosyal Hizmet, Teknoloji, Yerinde Yaşlanma

Abstract:
Aim: The demographic transformation and social change in our country brought up the issue of where the elderly will spend the rest of their lives. Although aging in place is a preferred care model by the elderly, it has been developed as an alternative to institutional care in developed countries where the elderly population is dense due to its positive contribution to the well-being of the elderly and its low cost. In order for this care model to be applicable for our country, it is essential to determine the thoughts and service expectations of the elderly. No study has been found in the literature in which successful aging in place is discussed from the perspective of the elderly. The aim of this study is to examine the perceptions of the elderly on successful aging and their attitudes towards aging in place, and to present social work-based practice recommendations in the light of the findings.
Materials and Methods: The research was carried out with 20 (10 female, 10 male) elderly adults in Kadıköy district of Istanbul. Semi-structured interview technique was used and the data were analyzed by content analysis method using MAXQDA application. 
Results: In the study, social relations, health, independence and active life are the prominent themes in the successful aging conceptualization of the elderly. It has been determined that being married and an active professional life contribute positively to the successful aging process. Aging in place is preferred by the majority of the elderly and is associated with successful aging. For successful aging in place, physical and social environment designed for the elderly and home support services are considered essential. 
Conclusion: According to the results of the study, although successful aging in place is preferred by the elderly, the attitudes and expectations of older adults towards the process differ. It is important to expand the scope of social work practices and make the necessary arrangements, based on the understanding that the attitudes and expectations of the elderly may be different, in order for appropriate and successful aging to be implemented in a healthy way and to be a sustainable care model. 
Keywords: Aging In Place, Physical Environment, Social Environment, Social Work, Successful Aging, Technology