Spinal anestezi altında sezaryen operasyonlarında oksijen uygulamasının akciğer ultrasonu ve oksijen rezerv indeksi ile değerlendirilmesi
Evaluation of oxygen administration in cesareansection under spinal anesthesia with lung ultrasound and oxygen reserve index
Yazar: MANOLYA ALKAN CANITEZ
Danışman: PROF. DR. HİLAL AYOĞLU
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Akciğer = Lung ; Anestezi-spinal = Anesthesia-spinal ; Oksijen satürasyonları = Oxygen saturation ; Sezaryen operasyonu = Cesarean section ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
Manolya Alkan Canıtez, Spinal Anestezi Altında Sezaryen Operasyonlarında
Oksijen Uygulamasının Akciğer Ultrasonu ve Oksijen Rezerv İndeksi ile
Değerlendirilmesi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi,
Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı, Tıpta Uzmanlık Tezi,
Zonguldak, 2022.
Amaç: Bu çalışmada; spinal anestezi altında sezaryen operasyonlarında gebelerdeki
farklı oksijen destek uygulamalarının akciğerler üzerindeki etkisinin ultrason ve
oksijen rezerv indeksi (ORİ) ile değerlendirilmesi, ikincil olarak yenidoğan
üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Etik kurul ve hasta onamları sonrası prospektif randomize
çalışmaya spinal anestezi altında sezaryen operasyonu planlanan Amerikan
Anestezistler Derneği (ASA) II-III risk grubunda 90 hasta alındı. Rutin
monitörizasyona ilave ORİ, perfüzyon indeksi (PI), pleth variability indeksi (PVI) ve
rejyonal serebral oksijen saturasyon (rSO2) monitörizasyonları sağlandı veriler
düzenli arlıklarla kaydedildi. Spinal anestezi sonrası hastalar 3 eşit gruba ayrıldı,
Grup 0'a oda havası, Grup 3'e nazal kanül ile 3L/dk O₂ ve Grup 6'ya basit yüz
maskesi ile 6L/dk O₂ uygulandı. Oksijen uygulamaları postoperatif 20 dk.'ya kadar
sürdürüldü. Doğumda umblikal kord kan gazı, Apgar skorları kaydedildi. Akciğer
havalanması ameliyat öncesi (T0), ameliyat sonrası 0 (T1) ve 20. dakika (T2) ve 6.
saat (T3) modifiye akciğer ultrason skoru (LUS) kullanılarak değerlendirildi ve
∆LUS değerleri de kaydedildi.
Bulgular: Spinal anestezi sonrası tüm ölçüm zamanlarında ORİ Grup 3 ve Grup 6'da
Grup 0'dan yüksekti (p<0.05). İntraoperatif 1. dakika (p=0.001) ve bebek doğum
sonrası 10. dakika (p=0.027), 25. dakika (p=0.001) ve 40. dakikadaki (p=0.019) ORI
değerleri Grup 3'te Grup 6'ya göre daha yüksekti. Diğer ölçüm zamanlarında Grup 3
ve Grup 6 arasında ORİ değerlerinde fark yoktu. T0 LUS değerleri; Grup 0 ile
karşılaştırıldığında Grup 3 (p=0.004) ve Grup 6'da (p=0.001) yüksekti. T0 LUS
değerleri Grup 3 ve Grup 6'da benzer bulundu. Grup 0 ∆LUS değerleri açısından
Grup 3 ve Grup 6 ile karşılaştırıldığında Grup 3'te tüm zamanlarda ∆LUS değerleri
yüksek (T1;p=0.012, T2;p=0.002, T3;p=0.007), Grup 6'da ise T1 (p=0.002) ve T2'de

5
(p=0.004) yüksek bulundu. Grup 3 ve Grup 6'nın ∆LUS değerleri benzerdi. Her grup
T1, T2 ve T3 LUS değerleri kendi içinde T0 değerleri ile karşılaştırıldığında Grup
0'da fark gözlenmez iken Grup 3 ve Grup 6'da istatistiksel olarak anlamlı düşüş
gözlendi. Tüm hastaların ORİ ve SpO 2 değerleri arasındaki korelasyon analizinde T0,
spinal anestezi sonrasında 11.dk., 40.dk ve 45.dk ölçümleri haricinde istatistiksel
açıdan anlamlı, pozitif yönlü orta derecede ilişki saptandı (p<0.05). Grupların
hemodinamik verileri, rSO2, PVI ve PI değerleri, Apgar skorları benzerdi. Umblikal
kord pH değerleri Grup 6'da Grup 3'den yüksek bulundu (p=0.047).
Sonuçlar: Spinal anestezi ile gerçekleştirilen sezaryen operasyonlarında oksijen
destek tedavilerinin her ikisi de ORİ'yi arttırmakta ve LUS'ları bazale göre
iyileştirmektedir. Nazal kanül ile 3L/dk oksijen desteği, yüz maskesi ile 6L/dk
oksijen uygulamasına oranla ORİ'yi daha fazla arttırmaktadır. Oda havası ile
karşılaştırıldığında LUS'taki düzelme nazal kanül ile 3L/dk O 2 uygulananlarda
postoperatif 6. saate kadar sürmektedir. Fetal pH yüz maskesi ile 6L/dk akım
uygulanan grupta daha yüksek bulunmakla birlikte, tüm gruplarda normal sınırlar
içinde seyretmiştir. Apgar skorları gruplarda benzer bulunmuştur. Bu nedenle spinal
anestezi altında gerçekleştirilecek sezaryen operasyonlarında nazal kanül ile 3L/dk
oksijen destek tedavisinin tercih edilmesinin daha uygun olacağı düşüncesindeyiz.

Anahtar Kelimeler: Akciğer Ultrasonu, Oksijen Rezerv İndeksi, Modifiye Akciğer
Ultrason Skoru, Oksijen Uygulaması, Spinal Anestezi, Sezaryen

Abstract:
Manolya Alkan Canıtez, Evaluation of Oxygen Administration in Cesarean
Section Under Spinal Anesthesia with Lung Ultrasound and Oxygen Reserve
Index, Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Medicine, Department of
Anesthesiology and Reanimation, Specialization Thesis in Medicine, Zonguldak,
2022.
Aim: This study aimed to evaluate the effects of different oxygen support
applications on the lungs of pregnant women in cesarean section under spinal
anesthesia by ultrasound and oxygen reserve index (ORI), and secondarily to
investigate the effects on the newborn.
Materials and Methods: After obtaining the approval of the Ethics Committee and
informed written consent of the patients, 90 patients in the American Society of
Anesthesiologists (ASA) II-III risk group, who planned for cesarean section under
spinal anesthesia, were included in the prospective randomized study. In addition to
routine monitoring, oxygen reserve index (ORI), perfusion index (PI), pleth
variability index (PVI) and regional cerebral oxygen saturation (rSO2) monitoring
were provided and the data were recorded at regular intervals. After spinal
anesthesia, the patients were divided into 3 equal groups; Room air was applied to
Group 0, 3L/min O₂ by nasal cannula to Group 3, and 6L/min O₂ to Group 6 by
simple face mask. Oxygen applications were continued up to 20 minutes
postoperatively. Umbilical cord blood gas and Apgar scores were recorded at birth.
Lung aeration was assessed preoperatively (T0), postoperatively 0 (T1) and 20th
minute (T2) and 6th hour (T3) using the modified lung ultrasound score (LUS) and
∆LUS values were recorded.
Results: ORI values in Group 3 and Group 6 were higher than Group 0 at all
measurement times after spinal anesthesia (p<0.05). ORI values at the 1st minute
intraoperatively (p=0.001) and at the 10th minute (p=0.027), 25th minute (p=0.001)
and 40th minute (p=0.019) after delivery of baby were higher in Group 3 compared
to Group 6. There was no difference in ORI values between Group 3 and Group 6 at
other measurement times.T0 LUS values; ıt was higher in Group 3 (p=0.004) and
Group 6 (p=0.001) compared to Group 0. T0 LUS values were found similar in

7
Group 3 and Group 6. When Group 0 was compared with Group 3 and Group 6 in
terms of ∆LUS values, ∆LUS values were always higher in Group 3 (T1; p=0.012,
T2;p=0.002, T3;p=0.007), whereas in Group 6, T1 (P=0.002) and T2 (p=0.004)
values were found to be high. ∆LUS values of Group 3 and Group 6 were similar.
When T1, T2 and T3 LUS values in each group were compared with T0 values, no
difference was observed in Group 0, while a statistically significant decrease was
observed in Group 3 and Group 6. In the correlation analysis between ORİ and SpO 2
values of all patients, statistically significant, positive and moderate correlation was
found, except for T0 measurements at 11., 40., and 45. minutes after spinal
anesthesia (p<0.05). Hemodynamic data, rSO 2 , PVI and PI values, Apgar scores of
the groups were similar. Umbilical cord pH values were higher in Group 6 than
Group 3 (p=0.047).
Conclusions: In cesarean section under spinal anesthesia, both oxygen support
treatments increase ORI and improve LUSs compared to baseline. 3 L/min oxygen
administration with nasal cannula increases ORI more than 6 L/min oxygen
administration with face mask. Compared to room air, the improvement in LUS lasts
up to 6 hours postoperatively in those who were administered 3 L/min O 2 via nasal
cannula. Although fetal pH was higher in the group in which 6L/min flow was
applied with face mask, it remained within normal limits in all groups. Apgar scores
were similar in the groups. For this reason, we think that it would be more
appropriate to prefer 3L/min oxygen supplementation with nasal cannula in cesarean
section to be performed under spinal anesthesia.

Keywords: Lung Ultrasound, Oxygen Reserve Index, Modified Lung Ultrasound
Score, Oxygen Administration, Spinal Anesthesia, Cesarean Section