Tam zamanında üretim sisteminin üretim maliyetlerine etkisi ve bir uygulama /
Yazar: METİN ÇALIK
Danışman: Y.DOÇ.DR. ORHAN ELMACI
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1996
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Maliyet muhasebesi = Cost accounting ; Tam zamanında üretim = Just in time production ; Üretim = Production ; Üretim maliyeti = Production cost

Özet:
Hedef olarak küresel rekabetin önem kazandığı günümüzde, üretim teknolojilerinde değişiklik yapılması zorunlu hale gelmiştir. Buna bağlı olarak işletmelerin yüksek kalite ve düşük maliyetli gereksinimi karşılamaktan başka seçenekleri kalmamıştır. Bunun sonucu olarakta TZÜ Sistemi ortaya çıkmıştır. TZÜ Sistemi, bir israfi önleme felsefesidir. TZÜ Sistemi ilk madde ve malzemenin satın alınmasında nihai mamul halinde müşteriye teslimine kadar olan üretim sürecinde tüm israfı ortadan kaldırmak; kaliteyi ve verimliliği artırarak üretim maliyetlerini azaltmayı amaçlamaktadır. Stokları varlık olarak değil İşletme için bir yük olarak görmektedir. TZÜ Sistemi, üretim ortamını fiziksel yapısını değiştirerek gerek üretim maliyetlerinin doğasında ve gerekse söz konusu maliyetlerin ölçümlenmesi ve kontrolünde değişikliklere neden olmuştur. Böylece, TZÜ Sistemini başarıyla uygulayan işletmeler maliyet muhasebesi sistemlerinde geleneksel yöntemleri terk ederek bu anlayışa uygun yeni ve yaratıcı yöntemler geliştirmek zorunda kalmışlardır. TZÜ sistemini işletmede uygulayabilmek için bazı şartların yerine getirilmesi gerekmektedir.İşletme yönetimi başta olmak üzere tüm çalışanların bu sisteme inanmaları gerekmektedir.Dünyada bu sistemi uygulayan işletmeler önemli ölçüde maliyet azaltımı sağlamışlardır.Üretim sistemine bağlı olarak üretim maliyetlerini ve maliyet muhasebesi hesaplama yöntemlerini değiştirmişlerdir. Ülkemizde TZÜ sistemi pek yaygın olmamakla birlikte uygulayan büyük işletmeler de mevcuttur.İşletmelerimizin küresel rekabet ortamında ayakta kalabilmeleri için bir an önce bu sisteme geçmeleri bir zorunluluk olmaktadır.

Abstract:
As the main target or the result of the global competition which has already had great importance nowadays, it's compulsory to be done changes in technological production. The result of this, the companies have to supply for the goods which have the high quality and low cost. JIT system has accrued as the result of that. The JIT system is the zero waste of philosophy or the JIT system is the philosophy of prefatory of waste, The aim of JIT system is to abolish all waste from buying raw material delivering to the customer as a finished goods, in all production process, and to decrease production costs as increasing quality and productivity of goods. It has been sought that stocks are not wealthy for company contrary, is an costly item, The JIT system has been caused to changeling's in the natural of production costs on the measurement, and on the control. So, the firms which is applying successfully the JIT system, in their cost account systems, as leaving traditional methods, had to develop creative and suitable for this understanding methods. In order to apply the JIT system in a firm, some conditions must be arranged. All workers must be believe this system, especial management to. The firms that is applying this methods in the word has been (obtained) important degree cost reduction. They have changed their production cost and the computation methods of cost accounts as connecting their production system. In our country, the JIT system is not commonly used, but some big companies has been applied the system. In order to survive of our companies, especially in a global competitive environment, immediately, they must apply the system. Key world: JIT production costs effect, JIT cost account effect