Yaşlılarda kemik mineral yoğunluğu, D vitamin düzeyi ve osteoporotik kırık ilişkisi
The relationship between bone mineral density, vitamin D and osteoporotic fracture in the geriatric population
Yazar: PERİHAN SAPMAZ BULMUŞ
Danışman: DOÇ. DR. SELDA SARIKAYA
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Kemik dansitesi = Bone density ; Vitamin D = Vitamin D ; X ışını = X ray

Özet:
Çalısmanın amacı, 65 yaş üstü bireylerde kemik mineral yoğunluğu (KMY), D vitamini ve risk faktörlerinin osteoporotik vertebra kırığı ile ilişkisini değerlendirmektir.Çalışmaya Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı polikliniğine 2009 yılının ocak, şubat, mart aylarında başvuran 65 yaş üstü 200 hasta alındı. Hastalar osteoporoz (OP) risk faktörleri yönünden sorgulandı. Tüm olguların DXA ile lomber total, femur boyun ve femur total KMY'leri (gr/cm2) ölçüldü. Hastaların çekilen lateral torakal ve lomber vertebra grafileri Genant yöntemi ile değerlendirildi. Vertebral deformasyonu değerlendirmek için Spinal Deformite Indeksi (SDI) hesaplandı ve hastalar 4 gruba ayrıldı. SDI'ye göre 21 olgu normaldi(grade 0). Yüzellibeş olguda hafif (grade 1) deformasyon mevcut iken, 24 olguda orta derecede (grade 2) deformasyon saptandı. Hiçbir olguda grade 3 deformasyon saptanmadı. SDI grupları arasında yaş dağılımının istatistiksel olarak farklı olduğu saptandı (p<0,05), normal ve orta dereceli SDI gruplarının birbirlerinden farklı olduğu gözlendi. SDI grupları ile diğer demografik değişkenler ve risk faktörleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı (p>0,05). SDI grupları ile KMY karşılaştırıldığında hafif ve orta gruplar arasında femur boynu KMY ve T-skorlarında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edildi (p<0,05). Hipertansif grupta femur boyun ve femur total KMY ile T- skoru değerleri normotansif gruba göre daha düşük bulundu (p<0,05). Güneş ışığı görmeyen ve kapalı giyim tarzındakilerde D vitamini düzeyi istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük saptandı (p<0.05).Sonuç olarak; OP'a bağlı vertebral kırık yaş ile artış göstermektedir ve vertebra kırığı lomber bölgedeki KMY düşüklüğü ile her zaman uyumlu olmamaktadır. Yaş osteoporotik kırık oluşumunda KMY'den bağımsız olarak rol oynadığı için, osteoporotik kırığı olan hastalar KMY ölçümü yanında klinik ve radyografik görüntüleme yöntemleri ile birlikte değerlendirilmelidir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the relationship between bone mineral density, vitamin D, risk factors and osteoporotic vertebra fracture among the patients older than 65 years.200 patients older than 65 years referred to the Policlinics of Physical Medicine and Rehabilitation of Zonguldak Karaelmas University during January, February, March 2009 were included. The patients are questioned about osteoporosis (OP) risk factos. Total lombar, femoral neck and total femur bone mineral densities (BMD) (gr/cm2) were measured by DXA in all patients. Lateral thoracic and lumbar X-rays of patients evaluated by Genant methodology. Spinal Deformity Indices (SDI) is calculated in order to evaluate vertebral deformation and the patients are divided into four groups. According to SDI 21 patients were normal (grade0). In 155 patients there was mild (grade 1) deformation and in 24 patients there was moderate (grade 2) deformation. None of the patients had grade 3 deformation. Age distribution between SDI groups was statistically significant (p<0,05), normal and moderate SDI groups were different from each other. No statistically significant difference was found between demographic characteristics, risk factors and SDI groups (p<0,05). As SDI groups are compared with each other statistically difference about femur neck BMD and T-scores was found between mild and moderate groups (p<0,05). Femur BMD and femoral neck T-scores were found lower in hypertensive group than normotensive group (p<0,05). Vitamin D levels in patients covered up with clothes and not exposed to sun was low as statistically important (p<0,05).As a result, vertebral fracture due to osteoporosis seems to increase with age, vertebral fracture does not correlate with lumbar BMD in all cases. Because age is related with bone fractures irrespective of BMD, patients who has osteoporotic fracture should be evaluated with BMD along with clinical and radiological findings.