İstanbul'da yaşayan bir grup Arnavut kökenli göçmenin göç deneyimleri ve yurttaşlık algıları. Niteliksel bir araştırma
Migration experiences and citizenship perceptions of a group of Albanian migrants residing in İstanbul. A qualitative research
Yazar: BERRİN ÇALIŞKAN
Danışman: PROF. DR. İNCİ USER
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Arnavutlar = Albanians ; Göçler = Migrations ; Göçmenler = Emigrants ; Vatandaşlık = Citizenship ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Bu tez, 1952-67 yılları arasında Sosyalist Yugoslavya'nın muhtelif bölgelerinden İstanbul'a göç etmiş bir grup Arnavut kökenli göçmenin göç deneyimlerini ve vatandaşlık algılarını anlamaya yönelik niteliksel bir alan araştırmasıdır. Araştırma kapsamında, Yugoslavya'da doğmuş, oradaki sosyo-ekonomik atmosferi net bir şekilde hatırlayan ve şu anda İstanbul'da ikamet eden on beş kişiyle yüz yüze derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerde, göçmenlerin göç öncesi yaşamları, göç süreçleri, göç sonrası yaşamları ve mevcut durumlarına dair sistematik bilgiler elde edilmesi amaçlanmıştır. Bu doğrultuda niteliksel yöntemle oluşturulmuş veriler, tematik analiz yöntemiyle analiz edilmiş ve bu sayede görüşmeci grubun göç deneyimlerinin vatandaşlık algıları üzerinde etkili olup olmadığı tartışılmıştır. Yugoslavya'dan sosyal, ekonomik, politik ve bireysel nedenlerle göç etme kararı alan görüşmecilerin göç deneyimlerinin hem benzer hem farklı boyutları gözlemlenmiştir. Ayrıca, göç sonrası katılımcı grubun Türkiye'de vatandaşlık alma süreçlerinin bu algının inşasında etkili olduğu görülmüştür. Katılımcıların vatandaşlık algılarının haklar değil, görevler temelli olduğu görülmektedir. Bu araştırmada katılımcıların paylaşımlarından hareketle "Nasıl bir vatandaş?" sorusunun yanıtı "kentli vatandaş", "aranan vatandaş", "mutlak vatandaş" ve "makul vatandaş" şeklinde elde edilmiştir.
Anahtar kelimeler: Göç, iskân, vatandaşlık, Sosyalist Yugoslavya, Arnavut göçleri.

Abstract:
This thesis provides a qualitative field survey of the migration experiences and citizenship perceptions of a group individuals of Albanian descent who migrated to Turkey between 1952 and 1967 from various part of the Socialist Yugoslavia. For the purposes of this work, in-depth interviews have been made with fifteen individuals who were born in Yugoslavia, clearly remember its socio-economic atmosphere and currently reside in Istanbul. These interviews aimed at examining the pre-migration lives, migration processes, post-migration experiences as well as the present time situations of the migrants. To this end, the data collected through qualitative method were analyzed by thematic analysis to discuss if the migration experiences of the interviewees have any impact on their citizenship perceptions. Similarities and differences were observed in the migration experiences of the individuals who migrated from Yugoslavia to Turkey out of social, economic, political and personal reasons. Besides, it was observed that citizenship-obtaining processes also played a role in the making of this perception. Apparently, the citizenship perceptions of the participants were based on duties rather than rights. Departing from the comments of the participants, the question of "What kind a citizen" were answered in the following ways: "urban citizen", "desired citizen", "full citizen", "reasonable citizen". 
Keywords: Migration, settlement, citizenship, Socialist Yugoslavia, Albanian migrants.