Arapça ve Türkçede cümle yapısı, yabancılara Arapça cümle öğretimi -karşıtsal çözümleme-
The structure of arabic and Turkish sentences, teaching the Arabic sentence to foreigns, -contrastive analysis-,
Yazar: TAHİRHAN AYDIN
Danışman: PROF. DR. EMRULLAH İŞLER
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Yabancı Dil Öğretimi Ana Bilim Dalı / Arap Dili Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada, Arapça ve Türkçede cümle dil özellikleri ve çeşitleri açısından ele alındı, benzer ve farklı yönleri karşıtsal çözümleme bakış açısıyla ortaya konuldu, ortak ve farklı yönlerin cümle öğretimindeki yeri ve önemi tespit edilmeye çalışıldı. Karşıtsal dilbilim/çözümleme, anadili ile hedef dil arasındaki benzerlikleri ve ayrılıkları incelemektedir. Bu incelemeler daha çok farklılıklar üzerinde yoğunlaşmaktadır. Kuşkusuz her dil kendine özgü bir yapıya sahiptir. Ana dilleri faklı olan öğrenciler Arapçayı öğrenirken faklı güçlüklerle karşılaşmaktadırlar. Arapça Türkler için yabancı bir dildir. Bunun için, amaç dil anadiliyle karşılaştırılmalı, aradaki farklar ortaya çıkarılmalı ve böylece öğrencinin karşılaşacağı güçlükler önceden saptanmalıdır. Arapça ile Türkçe arasında cümle bakımından birbirine benzerlikler olduğu gibi farklılıklar da vardır. Bu benzerlik ve farklılıkları şu şekilde özetlemek mümkündür: a) Arapçada bulunan ancak Türkçede bulunmayan cümleler. b) Türkçede bulunan ama Arapçada bulunmayan cümleler. c) Hem Arapçada hem de Türkçede bulunan cümle çeşitleri. d) İsim benzerliğine rağmen Arapça ve Türkçede farklı yapıya sahip cümleler. İki dil cümle açısından karşılaştırıldığında ortaya çıkan bu grupların kendi içerisinde öğretim bakımından olumlu ve olumsuz tarafları vardır. Benzerliklerin olması karşıtsal çözümleme teorisinin orta görüşüne göre öğretimde kolaylık sağlamaktadır. Dolayısıyla benzerlik ve farklılıklar ortaya konduktan sonra bu iki özelliğe göre öğretimi gerçekleştirmek yararlı olacaktır.

Abstract:
This paper deals with the various types and characteristics of Arabic and Turkish sentences, analyzes their resemblance and divergence using a contrastive analysis approach, and attempts to identify the role and importance of similarities and differences in the teaching of sentences.Contrastive linguistics/analysis examines the convergence and divergence between the native language and target language. However, this analysis is concentrated more upon divergence. Both Arabic and Turkish undoubtedly possess a structure all their own. Students with different native tongues encounter different problems when learning Arabic. Arabic is a foreign language for Turks, therefore the goal is to compare Arabic with Turkish, identify the differences between the two languages, and thus determine ahead of time the difficulties the student will encounter.From a sentence standpoint, just as there are similarities between Arabic and Turkish, there are also differences. These similarities and differences can be summarized as follows: a) sentence types that exist in Arabic but not in Turkish b) sentence types that exist in Turkish but not in Arabic c) sentence types that exist in both languages d) sentences in Arabic and Turkish that have different structures despite word similarity.From a teaching standpoint, there are advantages and disadvantages to these groups, which emerge when the two languages are contrasted on the basis of sentence structure. According to the the strong version of the contrastive analysis theory, the existence of similarities makes instruction easier. Therefore it is beneficial to begin instruction after similarities and difference have been identified, on the basis of these two characteristics.