Giyilebilir teknoloji ile takip edilen KOAH'lı hastalarda solunum egzersiz cihazı kullanımının ve sesli okumanın yaşam bulguları, yorgunluk ve solunum fonksiyon parametreleri üzerine etkisi
The effect of use of breathing exercise device and reading aloud on vital signs, fatigue and pulmonary function parameters in patients with COPD who followed up by wearable technology
Yazar: GÜRKAN ÖZDEN
Danışman: PROF. DR. SERAP PARLAR KILIÇ
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Elektronik aletler = Electronic equipments ; Giyilebilir teknoloji = Wearable technology ; Pozitif basınç solunumu = Positive pressure respiration

Özet:
Amaç: Bu araştırma giyilebilir teknoloji ile takip edilen kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) olan bireylerde solunum egzersiz cihazı kullanımının ve sesli şekilde kitap okumanın yaşam bulguları, yorgunluk düzeyi, dispne şiddeti ve solunum fonksiyon parametreleri üzerine etkisini belirlemek amacıyla yapıldı.
Materyal ve Metot: Araştırma Kasım 2020-Kasım 2021 tarihleri arasında randomize kontrollü deneme modeli olarak yürütüldü. Araştırmanın örneklemini 96 Evre I, II ve III KOAH'lı birey oluşturdu. Bireylere pozitif ekspiratuar basınç oluşturan cihazlar ile solunum egzersizleri ve seçtikleri kitaplar aracılığı ile sesli okuma aktiviteleri yaptırıldı. Veriler; Kişisel Tanıtım Formu, akıllı saat, KOAH ve Astım Yorgunluk Ölçeği, Vizüel Analog Skala ve Solunum Fonksiyon Testleri aracılığı ile toplandı.
Bulgular: Araştırma 103 katılımcı ile tamamlandı. Girişim sonrası hem solunum egzersiz cihazı hem de sesli okuma gruplarındaki hastalarda yorgunluk düzeyi ve dispne şiddeti puan ortalamalarında azalma görüldü. Solunum egzersiz cihazı grubundaki hastalarda oksijen satürasyonu ve solunum fonksiyon parametreleri puan ortalamalarında artış görülürken kan basıncı ve nabız puan ortalamalarında bir değişiklik olmadığı belirlendi (p<.05). Kontrol grubundaki hastalarda ise hiçbir parametrede anlamlı değişiklik olmadığı saptandı (p>.05).
Sonuç: KOAH'lı bireylerde solunum egzersiz cihazı uygulamasının yorgunluk ve solunum fonksiyon parametrelerinde, sesli okuma uygulamasının ise yorgunluk ve yaşam bulguları üzerinde olumlu etkiye sahip olduğu görüldü.

Anahtar Kelimeler: Giyilebilir Elektronik Cihaz, KOAH, Sesli Okuma, Solunum Egzersizleri, Solunum Fonksiyon Parametreleri, Yaşam Bulguları

Abstract:
Aim: This study aims to determine how the use of breathing exercise device use and reading aloud affect vital signs, fatigue level, severity of dyspnea and respiratory function parameters in individuals with chronic obstructive pulmonary disease (COPD) followed by wearable technology.
Material and Method: The study was conducted as a randomized controlled trial model between November 2020 and November 2021. The sample included the 96 individuals with Stage I, II and III COPD. They made breathing exercises with devices that provide positive expiratory pressure and carried out reading aloud activities through the books they chose. The data were collected using Personal Information Form, smart watch, COPD and Asthma Fatigue Scale, Visual Analog Scale and Pulmonary Function Tests.
Results: The study was completed with 103 individuals. It was determined that the fatigue level and dyspnea severity mean scores decreased and mean scores of the oxygen saturation and pulmonary function parameters increased in the breathing exercise device group after the intervention; however their blood pressure and pulse mean scores remained the same (p<.05). There was no significant change in all parameters in the control group (p>.05).
Conclusion: It was observed that while the use of breathing exercise device had a positive effect on fatigue and pulmonary function parameters of the individuals with COPD, reading aloud affected positively their fatigue and vital signs.

Keywords: Wearable Electronic Device, COPD, Reading Aloud, Respiratory Exercises, Pulmonary Function Parameters, Vital Signs