Romantik dönemde senfonik şiir üzerine bir inceleme: Liszt Mazeppa örneği
An examination on symphonic poetry in the romantic period: The Liszt Mazeppa example
Yazar: SELİN OYAN
Danışman: PROF. DR. HASAN ARAPGİRLİOĞLU
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzik Ana Bilim Dalı / Müzik Bilimleri ve Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Müzik = Music
Dizin: Liszt, Franz = Liszt, Franz ; Romantik Dönem = Romantic Period ; Senfonik şiir = Symphonic poem ; Şiir = Poem

Özet:
ÖZET
"Romantik Dönemde "Senfonik Şiir Üzerine Bir İnceleme: Liszt Mazeppa Örneği" başlıklı bu tez, F. Liszt'in senfonik şiirlerinden Mazeppa adlı eserinin program, armoni ve biçim arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Bu ilişkiyi derinden ve açıkça analiz etmek için yapısal ve içeriksel analiz en uygun biçimiyle geliştirilmiştir. Tarihsel olarak Liszt'in senfonik şiirlerine sonat formu içinde yaklaşmak ya da sadece eklenmiş programla beraber ele alındığında anlam bulacak bir form olarak görme düşüncesi kolaya kaçılan bir düşünce olmuştur. Bu yüzden her iki fikir de bu analiz içinde dikkatlice ele alınıp incelenmiştir. 
Yazılmış olan programların otantikliği, tarihi tartışılmış, mümkün ve uygun olduğu her yerde programın bir analizi dahil edilmiştir. Liszt'in bir programın özünü çıkarma biçiminin anlaşılışı, ki sıklıkla bir tez, antitez, sentez modeli içinde sonuçlanır, senfonik şiirlerdeki büyük yapısal örgütlenmeyi anlamada önemli kılınmıştır. 
Herbir senfonik şiirin derin analizi öncesinde motiflerin, bölmelerin ve ton merkezlerinin fonksiyonlarını ve birbirileriyle ilişkisini gösteren bir grafik eklenmiştir. Bu grafikler formal/yorumsal teknikleri içermektedir ve zaman unsurunun dahil edilmesi analizin önemli bir kısmıdır ki bu tezin incelenişinde özellikle amaçlanmıştır. "Motif tipi" kavramı, programların senfonik şiirlerde ifade ediliş biçiminin yolu olarak sekvens yapılarının (doğal olarak armonik modellerin karmaşıklığının) incelenmesiyle birlikte geliştirilmiştir. 
Bu şiirlerin analizleri sonat formu üzerine kolaylıkla oturtulamadığından ve her bir şiirin, doğrudan programından aldığı kendine has bir yapısı olduğu düşüncesi, senfonik şiirlerin detaylı analizinde zor bir ayrımolmuştur. Bu yüzden program ortak bir noktada desteklenememiştir. Bu doğrultuda bestecinin programlarının genellikle motif tipleri ve genellikle sekvensler içinde ifade edilen uygun armoni açısından ifade edildiği sonucuna ulaşılmıştır. Yani, program daha geleneksel ve biçimsel yapıların özelliklerini, sunan şiirlerin bireyin bütünsel düşünüşü ile sentezlenerek farklı bir bakış açısıyla ifade edilmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Liszt, Romantik Dönem, Senfonik Şiir, Mazeppa

Abstract:
This thesis, titled "An Examination on Symphonic Poetry in the Romantic Period: The Liszt Mazeppa Example", examines the relationship between Mazeppa, the symphonic poem of F. Liszt, and the program, harmony and form. Structural and contextual analysis has been developed in the most appropriate way to analyze this relationship deeply and clearly. Historically, it was a thought that easily escaped to approach Liszt's symphonic poems in sonata form, or as a form that would be meaningful only when taken together with the added program. So both ideas have been carefully examined and analyzed in this analysis.
The authenticity of the written programs and the history is discussed and an analysis of the program is included wherever possible and convenient. The understanding of Liszt's way of extracting the essence of a program, often resulting in a thesis, an antithesis, a synthesis model, has made it important to understand the great structural organization in symphonic poems.
Before the deep analysis of each symphonic poem, a graph showing the relationship between the functions of the motifs, the divisions and the tone centers, and their relation to one another has been added. These graphs involve formal / interpretive techniques and an important part of the analysis of the involvement of time elements, which is specifically aimed at in the study of this thesis. The concept of "motif type" has been developed in conjunction with the examination of the sequence constructions (naturally the complexity of harmonic models) as a way of expressing programs in symphonic poems.
The analysis of these poems is a difficult distinction in the detailed analysis of symphonic poems, since the analyzes cannot be placed easily on the sonata form and each poem has its own unique structure taken from the direct program. As a result, the program cannot be supported at a common point. Accordingly, we have concluded that the program of the composer has generally been expressed in terms of motif types and   the appropriate harmony expressed in the sequences. That is, the program has been expressed in a different way by synthesizing the characteristics of more traditional and formal structures with the presenting poems of the individual as a whole.
Keywords: Liszt, Romantic Period, Symphonic Poem, Mazeppa