Bağlam temelli öyküleştirme yöntemi ile yapılan öğretimin fen bilimleri dersinde başarı, yaratıcılık ve tutumlara etkisi
The effect of context-based storyline method in science education on academic achievement, creativity and attitudes towards science
Yazar: MEHTAP YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ZEKİ ARSAL
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bağlam temelli yaklaşım = Context based approach ; Ders başarısı = Course success ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Tutum ölçekleri = Attitude scales ; Yaratıcılık = Creativity ; Öykü tabanlı öğrenme yöntemi = Storyline method ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Bu çalışmanın amacı bağlam temelli öyküleştirmeyle öğretim yönteminin fen bilimleri dersinde öğrencilerin ders başarısı, yaratıcılıkları ve derse yönelik tutumlarına etkisini ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla ortaokul fen bilimleri öğretim programında yer alan "Aynalar ve Işığın Soğurulması" ile "İnsan ve Çevre İlişkileri" üniteleri öyküleştirmeyle öğretim modeline göre düzenlenmiş ve 7. sınıflarda uygulanmıştır. 

Araştırmada deney kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Uygulama 2016-2017 öğretim yılının ikinci döneminde Zonguldak'ın Devrek ilçesindeki bir ortaokulda gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya 7. sınıfta öğrenim gören 52 öğrenci katılmıştır. Deney grubunda bağlam temelli öyküleştirmeyle öğretim yöntemi, kontrol grubunda ise normal öğretim uygulanmıştır. Araştırmada veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen iki başarı testi, Torrance yaratıcılık testi ve fen bilimleri dersi yönelik tutum ölçeği ile toplanmıştır. Ayrıca uygulama sonrası deney grubu öğrencileriyle yarı yapılandırılmış birgörüşme yapılarak çalışma nitel verilerle de desteklenmiştir. 

Çalışmada elde edilen sonuçlar aşağıda özetlenmiştir:
•	Aynalar ve Işığın Soğurulması ünitesine ait başarı düzeyleri arasında bağlam temelli öyküleştirmeyle öğrenim gören grup lehine anlamlı fark bulunurken; İnsan ve Çevre İlişkileri ünitesine ait başarı düzeylerinde iki grup arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır.
•	Uygulama sonrası grupların yaratıcılık düzeyleri karşılaştırıldığında, şekilsel yaratıcılık puanlarında deney grubu lehine anlamlı bir fark bulunurken; sözel yaratıcılık puanlarında iki grup arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır.

•	Fen bilimleri dersine yönelik tutumlar incelendiğinde deney ve kontrol grubu arasında tutum puanları açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır.

•	Öyküleştirmeyle öğretim uygulanan grupla yapılan görüşme sonucunda öğrencilerin yapılan öğretimi eğlenceli, faydalı bulduğu ve öğretim sürecinin öğrencilere stresten uzak, istekli oldukları bir ortam sağladığı bulunmuştur. Öğrenciler ayrıca, öyküleştirmeyle öğrenme yönteminin uygulamaya dayanan, aktif katılım gerektiren, öğrenmede kalıcılığı ve başarıyı artıran bir yöntem olduğunu belirtmiştir. 

Elde edilen bu sonuçlara göre bağlam temelli öyküleştirmeyle öğretim yönteminin öğrencilerin başarı, yaratıcılık ve derse yönelik tutumlarına olumlu katkısının olduğu ve fen bilimleri öğretiminde etkili bir yöntem olarak kullanılabileceği söylenebilir.

Abstract:
The purpose of the study is to find out the effect of context-based storyline method in science education on student's academic achievement, creativity, and attitudes towards science. For this purpose, "Mirrors and Apsorption of Light" and "Relationship Between Human and Environment" units, which are in the national science curriculum, were designed according to storyline teaching method. Then this method was applied to the students of seventh grade. 

A quasi experimental design with experimental and control groups was used in the study. The implementation of the program was carried out in a secondary school in the city of Devrek in the second term of 2016-2017 teaching year. Fifty-two seventh grade students participated to the study. While context-based storyline method was applied in an experimental group, teaching methods provided in the curriculum were carried out in the control group. Data were collected through Torrance Creativity Test, The Scale for Attitudes Towards Science Lesson and two achievement tests which were developed by the researcher. In addition, a semi-structured interview was conducted with the experimental group in order to strengthen the results of the study with qualitative data.

Below are the results of the study:
•	The study group has shown significantly better achievement scores in Mirrors and Apsorption of Light unit than the control group. However, there was no significant difference between the experimental and control group in terms of achievement scores in Relationship Between Human and Environment unit.
•	While figural creativity levels of the experimental group were significantly higher than the control group, there was no statistical difference between groups regarding verbal creativity. 

•	The experimental group and the control group did not differ according to their attitudes towards science classes. 

•	The interview with the experimental group revealed that students appraised the context-based storyline teaching process as enjoyable, useful, stres-free, and interesting. Students also indicated that storyline method was practice-based, encouraging active involvement, and helped to increase long-term recall of knowledge and overall success. 

According to these results, context-based storyline method might contribute positively to students' achievement, creativity and attitudes towards science class. This method might also be used effectively in science education.