The appropriateness of hospitals in Ankara to green hospital standarts
Ankara'daki hastanelerin yeşil hastane ölçütlerine uygunluğunun incelenmesi
Yazar: YASİN ÇİLHOROZ
Danışman: DOÇ. DR. OĞUZ IŞIK
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Hastane binaları = Hospital buildings ; Hastane yönetimi = Hospital administration ; Hastaneler = Hospitals ; Kalite standartları = Quality standards ; Servqual yöntemi = Servqual method ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Yeşil hastane = Green hospital ; Yeşil hastane = Green hospital ; Yeşil yönetim = Green management

Özet:
20. yüzyıldan itibaren ortaya çıkan hızlı nüfus artışı, aşırı kentleşme, aşırı doğal kaynak kullanımı ve tüketimi ve bunlara bağlı olarak atık miktarındaki artış tüm dünyada hem yerel (hava, su, toprak kirliliği vb.) hem de küresel (sera etkisi, küresel ısınma, ozon tabakasını delinmesi vb.) çevre sorunlarına neden olmuştur. Bu sorunların fark edilip ortadan kaldırılması ve kıt hale gelen kaynakların gelecek nesillere aktarılması fikirleri yeşil yapı hareketini gündeme getirmiştir. Hastanelerin de günümüzde çok atık üretilen, çok enerji tüketilen ve çok kaynak kullanılan kurumlar haline gelmeleri yeşil hastane kavramının ortaya çıkmasını sağlamıştır. Bu sayede hastanelerin daha az atık üreten, daha az enerji tüketen ve çevreye daha az zarar veren yapılar olması öngörülmüştür. Hastanelerin ne kadar yeşil olduklarını belirlemek amacıyla da 1990'lı yıllardan itibaren Sağlık hizmetleri için BREEAM ve Sağlık hizmetleri için LEED gibi yeşil hastane sertifika sistemleri geliştirilip kullanılmıştır. Ayrıca hastanelerin temel hizmetlerini yerine getirirken bunu tüm kullanıcılarının memnun olacağı şekilde yapması da gerekli hale gelmiştir. Özellikle hizmet sunulan fiziki ortamın kalitesinin yüksek olmasının hastalarda, çalışanlarda ve diğer kullanıcılarda memnuniyeti artırdığı bilinmektedir. Araştırma Ankara'daki hastanelerde yapılmıştır. Hastane yöneticilerine yeşil hastane uygunluk değerlendirme formu ve Servqual hizmet kalitesi ölçeği uygulanırken, hastalara içinde Servqual hizmet kalitesi ölçeğinin fiziksel kalite soruları olan bir veri toplama formu uygulanmıştır. Bu kapsamda Ankara'daki hastanelerin ne derece yeşil olduğunun ve fiziksel kalitelerinin ne seviyede olduğunun incelendiği çalışmada, kamu hastanelerinin yeşil hastane ölçütlerine genel uygunluğu %71,8, özel hastanelerinki %72,5 ve Ankara geneli hastanelerinki %72,2 olarak bulunmuştur. Hastanelerin yeşil hastane ölçütlerine uygunluğuyla Sağlık hizmetleri için LEED standartları karşılaştırıldığında, hem kamu hem de özel hastaneler su yönetimi ve sürdürülebilir tesisler alanlarında bu standartları karşılarken, enerji yönetimi ve malzeme seçimi alanlarında karşılayamadıkları görülmüştür. Hastanelerin fiziksel kalite değerlendirmelerine bakıldığında, hem hastalar hem de yöneticiler tarafından yapılan değerlendirmede özel hastanelerin puanlarının kamu hastanelerinin puanlarından daha yüksek olduğu bulunmuştur.


Anahtar Sözcükler
Yeşil hastane, sürdürülebilirlik, LEED, fiziksel kalite.

Abstract:
Since the 20th century, rapid population growth, overurbanization, overuse and overconsumption of natural resources and accordingly increase in the amount of waste have resulted in both local (air, water, soil pollution etc.) and global (greenhouse effect, global warming, ozone layer depletion etc.) environmental problems all over the world. The ideas of recognizing and removing of these problems and transferring scarce resources to future generations have brought about movement towards green building. The fact that nowadays hospitals are also becoming very waste-generating, energy-consuming and resource-using institutions has led to the emergence of the green hospital concept. In this way, it has been predicted that hospitals will produce less waste, consume less energy and damage less to the environment. Green hospital certification systems such as BREEAM For Healthcare and LEED For Healthcare have been developed and used to determine how green the hospitals are since 1990s. Besides, it has also become necessary for hospitals to fulfill their basic services as it will be satisfied by all users. Especially, it has been known that the high quality of the physical environment served increases satisfaction of patients, employees and other users of hospitals. In this research has been conducted in Ankara hospitals. While a green hospital appropriateness assessment form and Servqual service quality scale were applied to hospital administrators, a data collection form which included physical quality questions of the Servqual service quality scale was applied to patients. In this context, in this research studied how green the hospitals are and which level their physical qualities are in Ankara hospitals, it has been found that general appropriateness of public hospitals, private and all hospitals to green hospital standarts are 71,8%, 72,5 and 72,2 respectively. When LEED For Healthcare standards compared with appropriateness of hospitals to green hospital standarts, it has been noticed that both public and private hospitals have met these standards in areas of water management and sustainable facilities and have not met in areas of energy management and materials selection. When it has been looked at the physical quality assessments of hospitals made by both patients and hospital administrators, it has been found that scores of the private hospitals are higher than scores of the public hospitals.