Teknik servis çalışanların stres algıları ve iş sağlığı güvenliği davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between technical service employees' stress perceptions and occupational health and safety behaviors
Yazar: ABDULVASIH SAKA
Danışman: DOÇ. DR. ADEM YURTSEVER
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu çalışmanın amacı teknik servis çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği (İSG) algısının iş stresi üzerindeki etkisini analiz etmektir. Bunun için Diyarbakır'da faaliyet gösteren bir Teknik Hizmet sektöründe çalışmakta olan 243 teknik servis personelinin İSG'ye ilişkin algıları ile iş stresi düzeylerine ilişkin veriler anket yoluyla toplanmıştır. Elde edilen veriler istatistiksel olarak İSG farkındalığı ve güvenlik kültürüne yönelik algılarını saptayabilmek amacıyla 5'li likert tipi ölçeği kullanılmış olup, İSG farkındalığı ve güvenlik kültürüne yönelik algıları saptanmaya çalışılmıştır. Araştırmanın her bir katılımcının demografik özelliklerinin belirlenmesi için "Frekans Analizleri" ve "Betimleyici Analizler" yapılmıştır. Verilerin dağılımın belirlenmesi için "Basıklık-Çarpıklık" ve Merkezi Eğilim Ölçümlerinden "Ortalama-Medyan" değerleri incelenmiş ve verilerin normal dağılım gösterdiği belirlendiğinden parametrik testler kullanılmıştır. Katılımcıların ölçüm araçlarından elde ettikleri puanların incelenmesi için "Betimsel Analizler" yapılmıştır. Verilerin dağılımın normal olması sonucu 2'li grupların karşılaştırılması için "Bağımsız Örneklem T-Testi" ikiden fazla grupların karşılaştırılması için "Tek Yönlü Anova Testi" yapılmıştır. Ölçek Boyutları arasındaki ilişkilerin incelenmesi için "Pearson Korelasyon" analizi yapılmıştır.
 Çalışmanın sonucunda, hazırlanan İSG farkındalığı ölçeğinin güvenirlilik düzeyi 0,985 olarak, iş stresi ölçeğinin güvenirlilik düzeyi ise 0,937 olarak bulunmuştur. Yapılan anket çalışmasında katılımcıların %93'ünün İSG eğitimi aldığı ve yaklaşık %94'ünün iş kazası yaşamadığı tespit edilmiştir. Çalışmanın A bölümünde 4.59±0.65 ortalama değer elde edilmiş olup, bu sonuçla çalışanların İSG farkındalıklarının oldukça yüksek olduğu belirlenmiştir. Çalışmanın B bölümünde ise 3.55±0.76 ortalama değeri elde edilmiş olup, genel olarak iş stresi düzeylerinin de ortalamanın üstünde olduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, iş kazalarının azaltılması ve güvenlik kültürünün sağlanması için yönetimin ve kurum içi
iletişimin mutlak derecede üst düzeylerde olması, bununla birlikte çalışanın, işyerine olan çalışma
performansını arttırmak için iş stresinin ortadan kaldırılması veya kişiyi etkilemeyecek şekilde en az
düzeylere indirgenmesinin gerektiği sonucu elde edilmiştir
Anahtar Kelimeler: İş Sağlığı ve Güvenliği, İş Stresi, Teknik Servis Çalışanları

Abstract:
The aim of this study is to analyze the effect of occupational health and safety (OHS) perception of technical service employees on work stress. For this purpose, data on OHS perceptions and job stress levels of 243 technical service personnel working in a Technical Service sector operating in Diyarbakır were collected through a questionnaire. Data on their perceptions of OHS and their job stress levels were collected through a questionnaire. A 5-point Likert-type scale was used to determine statistically their perceptions of OHS awareness and safety culture, and their perceptions of OHS awareness and safety culture were tried to be determined. "Frequency Analysis" and "Descriptive Analysis" were conducted to determine the demographic characteristics of each participant of the study. In order to determine the distribution of the data, the values of "Kurtosis-Skewness" and "Mean-Median" from the Central Tendency Measurements were examined and since it was determined that the data showed normal distribution, parametric tests were used. "Descriptive Analysis" was conducted to examine the scores obtained by the participants from the measurement tools. As a result of the normal distribution of the data, the "Independent Sample T-Test" was used to compare the groups of 2, and the "One-Way Anova Test" for the comparison of more than two groups. "Pearson Correlation" analysis was performed to examine the relationships between Scale Dimensions. As a result of the study, it was concluded that in order to reduce work accidents and ensure a safety culture, the management and internal communication should be at an absolute level, and work accidents should be increased by eliminating or minimizing work stress.
As a result of the study, the reliability level of the prepared OHS awareness scale was found to be 0.985, and the reliability level of the work stress scale was found to be 0.937. In the survey study, it was determined that 93% of the participants took OHS training and approximately 94% of them did not
experience a work accident. It was obtained average 4.59±0.65 value in the section A of the study, and
with this result, it was determined that the OHS awareness of the employees was quite high. In the B
section of the study, it was obtained the average 3.55±0.76 value, and it was determined that the work
stress levels were above the average in general. As a result, it was concluded that the management and
internal communication should be at an absolute level in order to reduce work accidents and ensure a
safety culture, and that the work stress should be eliminated or reduced to minimum levels in order to
increase the working performance of the employee at the workplace.
Keywords: Occupational Health and Safety, Work Stress, Technical Service Employees