Yenidoğanlarda periferik venöz kan örneklemesi sırasındaki ağrıyı azaltmada; kucakta emzirme ve emzikle sukroz solüsyonu uygulamasının karşılaştırılması
Comparison of breast-feeding and administering sucrose solution out of a feeding bottle in order to decrease the pain in newborn during the process of peripheral venous blood sampling
Yazar: EMİNE ÖZEL EFE
Danışman: PROF. DR. SEVİM SAVAŞER
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Araştırma, sağlıklı yenidoğanlarda periferik venöz kan örneklemesi sırasında oluşan ağrıyı azaltmaya yönelik olarak kucakta emzirme ve emzikle birlikte sukroz solüsyonu verme yöntemlerinin etkilerini belirlemek amacıyla deneysel olarak gerçekleştirildi. Araştırma grubunu, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Sağlam Çocuk Polikliniğine 1 Haziran 2001-31 Temmuz 2002 tarihleri arasında daha önceden hiperbilirubinemi tanısı alan ve kontrol amacıyla gelen ya da hiperbilirubinemi şüphesi ile tetkik için başvuran yenidoğanlardan 38. - 42. gestasyon haftaları arasında, doğum tartısı 2500 gr üzerinde ve postnatal yaş 1 gün-6 hafta arasında olan yenidoğanlar oluşturdu. Klinikte kan alma sırasında hiçbir girişim uygulanmayan 34 yenidoğan kontrol grubunu, kan alma sırasında; emzikle birlikte sukroz solüsyonu verilen 34 yenidoğan 1. deney grubunu, kucakta emzirilen 34 yenidoğan 2. deney grubunu oluşturdu. Araştırma, toplam 102 sağlıklı yenidoğan ile gerçekleştirildi. Veriler, yenidoğana ait tanıtıcı bilgileri içeren bilgi formu, oksijen saturasyonu, kalp atım hızım tesbit etmek için pulse oksimetre cihazı, ağlama süresini belirlemek için ses kayıt cihazı ve yenidoğanın ağrıya davranışsal yanıtını belirlemek için Yenidoğan- Bebek Ağrı Değerlendirme Skalası (Neonatal Infant Pain Scale - NIPS) kullanılarak elde edildi. Veriler, bilgisayar ortamında yüzdelik, ortalama, standart sapma, ki-kare testi, tek yönlü varyans analizi ve post hoc analizi, kruskal-wallis analizi ve mann-whitney u testi ile değerlendirildi. 69Araştırma sonucunda; periferik venöz kan örneklemesi sırasında emzikle birlikte sukroz solüsyonu verilen (9.56 sn) ya da kucakta emzirilen (28.62 sn) sağlıklı yenidoğanlarm ağlama sürelerinin hiçbir uygulama yapılmayan yenidoğanlara (103.50 sn) göre anlamlı düzeyde daha kısa olduğu, deney gruplarının Yenidoğan - Bebek Ağrı Değerlendirme Skalası (NIPS) puan ortalamalarının hiçbir uygulama yapılmayan yenidoğanlara göre daha düşük olduğu saptandı. Emzikle sukroz verilen ve kucakta emzirilen grup arasında, NIPS puan ortalamaları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı, ancak ağlama süresi ortalamaları açısından fark olduğu saptandı. Sonuç olarak, emme, anne teması, anne kokusu, kanguru bakımı, orosensoryel etki ve postgastrik yolun katkısı ile gerçekleşen kucakta emzirme yönteminin analjezik özelliğinin, emzikle sukroz solüsyonu verme yöntemi ile aynı etkiye sahip olduğu belirlendi. Anahtar sözcükler: Yenidoğan, ağrı, ağrı yönetimi, analjezi, sukroz, emzirme, emzik

Abstract:
This experimental study is aimed at determining the effects of breast-feeding and administering sucrose solution out of a feeding bottle in order to decrease the pain that healthy newborns experience during the process of peripheral venous blood sampling. The research was carried out in the Akdeniz University hospital, paediatrics service between 1st June, 2001 and 31st July, 2002. The study group consisted of 102 healthy infants born at a gestation week of 38-42, with a birth weight over 2500 g and at a postnatal age of 1 day-6 weeks. The cases had either been diagnosed with hyperbilirubinaemia and were being followed up at the time or were suspected to have the disease and thereby undergoing tests. 34 newborns who were not intervened while their blood was taken formed the control group; 34 newborns who were administered some sucrose solution out of a feeding bottle during the same process formed the 1st experiment group, and the other 34 who were breast-fed formed the 2nd experiment group. The data were obtained by means of a Newborn Information Form, pulse oxymetre device used to measure oxygen saturation and pulse, a recorder used to determine the duration of crying, and Neonatal Infant Pain Scale (NIPS) used to find out the behavioural response of the newborn to the pain. The data were analysed by means of the below tests and methods: percentage, mean, standard deviation, chi-square, one-way variance analysis and Post Hoc analysis, kruskal-wallis analysis and mann-whitney u tests. 71The results of this research showed that the duration of crying in newborns who were administered some sucrose solution out of a feeding bottle (9.56 sec) or those who were breast-fed (28.62 sec) during the process of peripheral venous blood sampling was significantly shorter than that in newborns who were not intervened by any means (103.50 sec). It was also discovered that the mean NIPS scores of both the experiment groups were lower than the control group. It was determined that the statistical difference between the mean NIPS scores of the two experiment groups was insignificant. However, it was determined that the statistical difference between the mean duration of crying of the two experiment groups was significant In conclusion, the analgesic nature of breast-feeding, which occurs as a result of sucking mother's milk, feeling mother's touch and smell, and kangaroo care and which passes through the postgastric way, has the same effect as administering sucrose solution out of a feeding bottle. Key words: Newborn, pain, pain management, analgesia, sucrose, breast-feeding, feeding bottle.