Çanakkale ili kış ortası su kuşu sayımları'nın değerlendirilmesi ve üreyen su kuşları'nın araştırılması
Evaluation of Çanakkale province midwinter waterfowl counts and investigation of breeding waterfowls
Yazar: İBRAHİM UYSAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM UYSAL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology

Özet:
Biyolojik çeşitliliğin ve ekosistem hizmetlerinin diğer alanlara göre daha fazla olduğu sulak alanlar, sürdürülebilirlik açısından oldukça önemli alanlardır. Sulak alan ekosistemlerinin en dikkat çekici hayvan grubunu oluşturan su kuşları, sulak alan ekosisteminde yaşanan olumsuz değişimlere en hızlı cevap veren türler olarak kabul edilirler. Bu açıdan sulak alanlarda kuş türlerinin izlenmesi oldukça önemlidir. Yapılan çalışmada Çanakkale Boğazı çevresinde farklı habitat özelliklerini barındıran sulak alanlarda 2018-2022 yılları arasındaki kış ortası su kuşu sayımı verilerinin değerlendirilmesi ve üreyen su kuşlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Çanakkale ilindeki beş farklı sulak alanda Kış ortası su kuşu sayımları ve yedi farklı sulak alanda üreyen su kuşu arazi çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler tanımlayıcı istatistiksel analizler ve tek örneklem ki-kare testi ile analiz edilmiştir. Yıllık sayımlar kullanılarak popülasyon eğrileri oluşturulmuştur. Yapılan tüm sayımlarda toplam 11 ordo ve 17 familyaya dahil 60 kışlayan su kuşu türü tespit edilmiş ve toplam 27593 birey sayılmıştır. 2021 ve 2022 yıllarında yapılan kış ortası su kuşu sayım sonuçlarına göre sulak alanda bulunan habitat sayısı arttıkça tür sayısı da artmıştır. Üreyen su kuşu arazi çalışmalarında ise 6 ordo ve 11 familyaya dahil 27 türe üreme kodu verilmiştir. Küresel çapta sulak alanlar ve su kuşu popülasyonlarındaki azalma göz önüne alındığında elde edilen veriler gelecek yıllarda yapılacak sayımlarla karşılaştırmaların yapılmasına olanak sağlayacak olup sulak alanlarının ve su kuşu türlerinin sürdürülebilirliğinin takibi için öncü veriler sunacaktır.

Abstract:
Wetlands, where biological diversity and ecosystem services are higher than other areas, are very important areas in terms of sustainability. Waterfowl, which constitute the most remarkable animal group of wetland ecosystems, are considered to be the species that respond the fastest to the negative changes in the wetland ecosystem. From this point of view, monitoring bird species in wetlands is very important. In this study, it was aimed to evaluate the midwinter waterfowl census data between Dec 2018-2022 in wetlands with different habitat characteristics around the Dardanelles Strait and to determine the breeding waterfowl. For this purpose, mid-winter waterfowl counts in five different wetlands and field studies of breeding waterfowl in seven different wetlands were carried out in Çanakkale province. The obtained data were analyzed by descriptive statistical analyses and single sample chi-square test. Population curves were established using annual censuses. Population curves were established using annual censuses. In all the censuses conducted, 60 wintering waterfowl species, including a total of 11 ordo and 17 families, were identified and a total of 27593 individuals were counted. According to the results of the midwinter waterfowl census conducted in 2021 and 2022, the number of species has increased as the number of habitats in the wetland has increased. The reduction in global wetlands and waterfowl populations, considering to be made in future years to allow for comparisons with the data obtained from the census and the sustainability of wetlands and waterfowl species of the preliminary figures for the monitoring is presented.