Rol belirsizliğinin, rol çatışmasının, iş stresinin ve örgütsel adaletin işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinin sigortacılık sektörü bağlamında araştırılması
The relationship amongst role ambiguity, role conflict, work stress and organizational justice on intention to leave in the context of the insurance sector
Yazar: LALE TEZCAN
Danışman: DOÇ. DR. EBRU GÖZÜKARA
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Rol belirsizliği = Role ambiguity ; Rol çatışması = Role conflict ; Sigorta sektörü = Insurance sector ; Sigortacılık = Insurance ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; İş stresi = Job stress ; İşten ayrılma niyeti = Turnover intention

Özet:
Örgütlerin rekabet üstünlüğü sağlayarak başarılı bir şekilde faaliyetlerine devam etmelerinde ve bu başarıyı sürdürülebilir kılmalarında en büyük etken çalışan katkılarıdır. Bu katkıların maksimize edilmesi, çalışanların olumlu örgütsel davranışlar sergilemeleri ile mümkündür. Bu çalışmada, örgütsel performans üzerinde büyük etkisi bulunan çalışanların yaşadığı rol belirsizliği, rol çatışması, iş stresi, örgütsel adalet ile işten ayrılma niyeti arasındaki ilişkiler incelenmektedir. Verilerin sigortacılık sektörü çalışanlarından anket yöntemi ile elde edildiği çalışmada, yaşanan rol belirsizliği ve rol çatışmasının, çalışanların iş stresi ile pozitif yönde ilişkide olduğu, ayrıca rol belirsizliğinin işten ayrılma niyetini artırdığı tespit edilmiştir. Benzer şekilde iş stresinin çalışanların işten ayrılma niyetini artırdığı ortaya konmuştur. Elde edilen bulgulara göre, iş stresinin ayrıca rol belirsizliği ve rol çatışmasının işten ayrılma niyeti üzerindeki etkilerinde aracılık rolü bulunmaktadır. Örgütsel adalet ile alt boyutları olan dağıtım adaleti, prosedür adaleti ve etkileşim adaleti, örgütün etkinlik ve verimliliği için büyük öneme sahip olmakla birlikte, bulgular, rol belirsizliği ve rol çatışması ile işten ayrılma niyeti arasındaki ilişkide herhangi bir düzenleyicilik etkilerinin bulunmadığını ortaya koymaktadır. Araştırma sonuçları dikkate alındığında, çalışanların refah ve mutluluğunu sağlayıcı yönde yönetsel anlayışa ve politikalara sahip örgütlerin, çalışanların olası işten ayrılma niyetlerinin ve devamında işten ayrılmaların önüne geçerek rekabetçi üstünlük elde edecek şekilde başarılarını artıracakları söylenebilir.

Abstract:
Organizational achievement and sustainment of competitive advantage depends critically on employee contribution to success.  These contributions can only be maximized when employees exhibit positive organizational behavior. This study examines the relationships between five variables which have a great impact on organizational performance: role ambiguity, role conflict, work stress, organizational justice and intention to leave. Based on survey data obtained from the insurance sector employees, it was determined in this study that role ambiguity and role conflict are positively correlated with the work stress experienced by the employees, and that role ambiguity increases employee intention to leave. Similarly, work stress was found to increase the employees' intention to leave. Findings obtained in this study have further shown that work stress has a mediating role in explaining the effects of role ambiguity and role conflict on intention to leave. Although organizational justice and its main forms, namely, distributive justice, procedural justice and interactional justice are of great importance to organizational effectiveness and efficiency, study findings did not reveal any moderating influence of role ambiguity and role conflict on the intention to leave. The findings of this study suggest that organizations with managerial understanding and policies to ensure the welfare and happiness of their employees will succeed in decreasing employees' intention to leave and subsequent turnover, thereby achieving sustainable competitive advantage.