Turistlerin plansız satın alma davranışında sosyal medyanın etkisi
The effect of social media on the impulse buying behavior of tourists
Yazar: DEMET ÖZCAN YILMAZSOY
Danışman: DOÇ. DR. REYHAN ARSLAN AYAZLAR
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Akış deneyimi = Flow experience ; Faydacılık = Utilitarianism ; Hedonizm = Hedonism ; Kuşaklar = Generations ; Plansız satın alma = Impulse buying ; Satın alma davranışı = Purchasing behavior

Özet:
Bilgi teknolojilerinin gelişmesiyle beraber tüketicilerin ihtiyaç ve istekleri değişmeye başlamıştır. Bu değişimler tüketicinin tüketim davranışlarına da yansımıştır. Bazı tüketiciler önceden alacakları ürünlere karar vererek planlı bir şekilde satın alma yaparken, bazı tüketiciler ise o an gördükleri bir üründen etkilenerek plansız bir şekilde satın alma yapmaktadır. Tüketiciler alışveriş öncesi her ne kadar satın alacakları ürünlerin bir listesini oluştursalar da çoğu tüketici alışveriş sırasında aklında olmayan o an gördüğü bir ürünü indirimde olduğu için ya da ihtiyacı olduğunu hatırladığı için satın alabilmektedir. Sonuç olarak tüketici alışveriş esnasında satın almayı planladığı ürün yerine hiç planlamadığı başka bir ürün de satın alabilmektedir.
 Bu araştırmanın amacı farklı kuşaklardaki turistlerin plansız satın alma davranışında sosyal medyanın etkisini incelemektir. Konu kapsamında etkisi olduğu düşünülen hazcı tarama, faydacı tarama ve akış deneyiminin plansız satın alma üzerindeki etkileri incelenmiştir. Ayrıca hazcı ve faydacı taramanın akış deneyimi üzerindeki etkisine bakılmıştır. Araştırma, çevrimiçi anket yöntemi ile gerçekleştirilmiş ve anket formu sosyal medya kanalları üzerinden uygulanmıştır. Çalışmaya katılan 422 sosyal medya kullanıcısı kolayda örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Yapılan araştırma sonucunda farklı kuşaklardaki turistlerin plansız satın alma yapmalarında faydacı ve hazcı taramanın akış deneyimi üzerinde etkisi olduğu ortaya çıkmıştır. Aynı zamanda, faydacı ve hazcı taramanın tüketicilerin plansız satın alma davranışları üzerinde doğrudan etkisi de tespit edilmiştir. Bununla birlikte, sosyal medyada akış deneyimin turistlerin plansız satın alma davranışına doğrudan bir etkisi olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın sonunda çalışmanın ilgili alanyazına katkıları tartışılarak gelecek çalışmalara önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
With the development of information technologies, the needs and demands of consumers have begun to change. These changes are also reflected in the consumption behavior of the consumer. While some consumers decide on the products they will buy in advance and make a planned purchase, some consumers are influenced by a product they see at that moment and make an impulse buying. Although consumers create a list of the products they will buy before shopping, most consumers can buy a product that they do not think about before shopping because it is on sale or because they remember that they need it. As a result, the consumer can buy another product that he/she has never planned, instead of the product he/she plans to buy before shopping. The purpose of this research is to examine the effect of social media on impulse buying of tourists from different generations. The effects of hedonic browsing, utilitarian browsing and flow experience, which are thought to have an impact, on impulsive buying were examined. In addition, the effect of hedonic and utilitarian browsing on flow experience was also examined. The research was conducted with the online survey method and the survey form was applied via social media channels. 422 social media users participating in the study were selected by convenience sampling method. As a result of the research, it has been revealed that utilitarian and hedonic browsing have an effect on the flow experience in the impulse buying of tourists from different generations. At the same time, the direct effect of utilitarian and hedonic browsing on consumers' impulsive buying behavior has been identified. However, it has been determined that the flow experience in social media does not have a direct effect on tourists' impulse buying behavior. At the end of the research, the contributions of the relevant study to the literature were discussed and suggestions for future studies were given.