AR-GE  teşvikleri ile iktisadi büyüme arasındaki ilişki: türkiye için bir uygulama
The relationship between economic growth and R&D grants: an application for turkey
Yazar: ÖZLEM ÜLGER
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM DURGUN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: ARGE =   ; Araştırma-geliştirme = Research-development

Özet:
Ar-Ge faaliyetleri ve bunun devamında ortaya çıkan teknolojik gelişme sürdürülebilir ekonomik büyüme ve kalkınmanın en önemli unsurlarından birisidir. Günümüzde gelişmiş ve gelişmekte olan ülke ayrımına baktığımızda Ar-Ge faaliyetlerine yapılan yatırımların ve verilen teşviklerin bu ayrışmada daha net bir şekilde ortaya çıktığı görülmektedir. Çalışmanın amacı, Türkiye'de Ar-Ge teşvikleri ve Ar-Ge harcamaları ile ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi ve OECD ülkelerinde (önce 4 sonra 38 ülke) Ar-Ge harcamaları ile GSYİH arasındaki ilişkiyi araştırarak karşılaştırmaktır. Bu bağlamda önce seçilmiş OECD ülkeleri için 1996-2015 Türkiye için ise 1996-2014 yılları arasında Ar-Ge harcamaları ve büyüme arasındaki ilişki VAR analizi kullanılarak incelenmiştir. Çalışmada önce durağanlığın belirlenmesi için Augmented Dickey Fuller (ADF) ve Philliphs Perron (PP) birim kök testi yapılmıştır. Birim kök testi sonuçlarına göre tüm serilerin seviye aşamasında durağan oldukları görülmüştür. Varyans ayrıştırma ve etki-tepki fonksiyonlarına ait sonuçlar, Ar-Ge'deki herhangi bir değişmenin GSYİH dengesi üzerinde anlamlı bir etki yapmadığını, ancak GSYİH'nin Ar-Ge üzerinde anlamlı bir etki yaptığı görülmektedir. Ayrıca 1996-2015 verileri kullanılarak 38 OECD ülkesi için Panel Veri Analizi kullanılmış ve Ar-Ge 1 birim artarken GSYİH'nın 11,484 birim arttığı görülmüştür. Yani aralarında pozitif yönlü bir ilişki sözkonusudur.  Aynı zamanda Türkiye'de 2006-2015 yılları için Ar-Ge teşvikleri ve büyüme arasındaki ilişki de Granger nedensellik analizi ile incelenmeye çalışılmış ancak verilerin yetersiz olması nedeniyle anlamlı bir sonuç ortaya çıkmamıştır.

Abstract:
R&D activities and the subsequent technological development are one of the most important elements of sustainable economic growth and development. When we look at the differentiation between developed and developing countries today, it seems that the investments made in R&D activities and the incentives have emerged more clearly in this dissociation. The aim of the study is to investigate the relationship between R&D incentives and R&D expenditure in Turkey and economic growth, and the relationship between R&D expenditures and GDP in OECD countries (before 4 countries after 38 countries). In this context, the relationship between R&D expenditures and growth for selected OECD countries for 1996-2015 and 1996-2014 for Turkey was examined using VAR analysis. Augmented Dickey Fuller and Philliphs Perron unit root tests were performed to determine the stability before study. According to the unit root test results, all the series were found to be stationary at the level. The results of the variance decomposition and impact-response functions show that any change in R&D does not have a significant effect on the GDP balance, but GDP has a significant effect on R&D. Besides, Panel Data Analysis was used for 38 OECD countries using 1996-2015 data and GDP increased by 11,484 units while R&D 1 unit increased. So there is a positive relationship between them. At the same time, the relationship between R&D incentives and growth for the years 2006-2015 in Turkey was tried to be analyzed by Granger causality analysis, but the results were not significant due to insufficient data.