Çinko atığı ile üretilen harçların özellikleri üzerine mermer atığının etkisi
The effect of marble waste on the properties of mortars produced with zinc waste
Yazar: HAMDİ CAN ÖZMEN
Danışman: PROF. DR. AHMET BİLGİL
Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İnşaat Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Bu çalışmada, çevre sorunlarına neden olan çinko prosesi ve mermer atıklarının ürüne dönüştürülmesi ve inşaat sektöründe kullanılabilir hale getirilmesi amacıyla bu atıklardan geopolimer harç üretilmiştir. Çinko esaslı geopolimer harç üretimi iki gruba ayrılarak gerçekleştirilmiştir. Birinci grup geopolimer harçlarda, %100 çinko proses atığı ve çinko atığının %20, 30, 40 ve 50 ağırlığı oranında sodyum hidroksit ve sodyum silikat aktivatörleri kullanılmıştır. Bu grupta üretilen harçlara, 75, 100, 125, 150, 175 ve 200 oC kür uygulanmıştır. İkinci grup geopolimer harçlarda, birinci grubtan farklı olarak, çinko proses atığı yerine ağırlıkça %10, 20, 30, 40 ve 50 oranlarında mermer tozu atığı kullanılmıştır. Çinko proses atığı ve mermer tozu atığı ile üretilen geopolimer harçların fiziksel ve mekanik özellikleri belirlenmiştir. Birinci grupta, en yüksek mekanik özellikler %100 çinko proses atığı ve %40 sodyum hidroksit aktivatörü ile üretilen ve 100 oC kür sıcaklığı uygulanan numuneden elde edilmiştir. İkinci grupta, en yüksek mekanik özellikler, çinko proses atığı yerine %20 oranında mermer tozu atığı kullanılan ve %40 sodyum hidroksit aktivatörü ile üretilen ve 100 oC kür sıcaklığı uygulanan numuneden elde edilmiştir. Sonuç olarak, farklı oranlarda kullanılan mermer atığının, çinko proses atıklı geopolimer harçların mekanik özelliklerini olumsuz etkilediği görülmüştür.

Abstract:
In this study, geopolymer mortar was produced from these wastes in order to convert the zinc process and marble wastes, which cause environmental problems, into products and make them usable in the construction industry. The production of zinc-based geopolymer mortar was carried out by dividing into two groups. In the first group of geopolymer mortar, 100% zinc process waste was used, and sodium hydroxide and sodium silicate activators were used at percent of 20, 30, 40 and 50 weight ratio of zinc waste. The mortars produced in this group were cured at santigrat degree of 75, 100, 125, 150, 175 and 200. Then their physical and mechanical properties were determined In the second group of geopolymer mortar -unlike the first group- percent of 10, 20, 30, 40 and 50 weight ratio of marble dust waste was used instead of zinc process waste. The physical and mechanical properties of geopolymer mortars that was produced with zinc process waste and marble dust waste were determined. In the first group, the highest mechanical properties were obtained from the sample which was produced with 100% zinc process waste and 40% sodium hydroxide activator and applied at 100 oC curing temperature. In the second group, the highest mechanical properties were obtained from the sample, which was produced with 40% sodium hydroxide activator and used 20% marble dust waste instead of zinc process waste, and applied a curing temperature of 100 oC. As a result, it was observed that the marble waste used in different proportions adversely affected the mechanical properties of the zinc process waste geopolymer mortars.