Jeotermal alanlarda petrol bulunduran istiflerin sedimantolojisi ve jeokimyasal karakterizasyonu
Sedimantology and geochemical characterization of petrol bearing units of geothermal fields
Yazar: ERMAN DURGUT
Danışman: PROF. DR. BAKİ VAROL
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering
Dizin: Havza modellemesi = Basin modelling ; Niğde-Bor = Niğde-Bor

Özet:
Türkiye'nin aktif tektonik yapısıyla ilişkili olarak Neojen havzaların bir bölümü jeotermal kaynaklarca oldukça zengindir. Bu tür havzaların karakterizasyonunu yapmak amacıyla açık ve kapalı drenajlı göl alanı görünümünde olan Paleosen yaşlı Niğde Bor Havzası değerlendirilmiştir. Havzada açılmış olan Bor-1 ve Badak kuyularından alınan karot incelemesine göre açık drenajda egemen çökel sistemi karbonatlar iken, kapalı drenaj sisteminde evaporitler ve organik çamurtaşları egemendir. Havzada 6 temel makrofasiyes (MF) ayırtlanmıştır. Bunlar 890 m den itibaren sırasıyla tenardit laminalı çamurtaşı MF, halitli çamurtaşı MF, evaporit yumrulu karbonat MF, dolomitik organik çamurtaşı MF, breşik karbonat MF ve laminalı karbonat MF' dir. Jips, tenardit ve halit birlikteliği bulunan bu fasiyesler OM'ce de zengin seviyeler içermekte ve yer yer petrol emareleri gözlenmektedir. Piroliz analizleri sonucunda, organik maddece zengin seviyelerde toplam organik karbon (TOC)>0.5 ve Tmax<435 oC bulunmuştur. Bu durum, kaynak kayanın organik maddece zengin ancak petrol üretecek yeterli olgunlukta olmadığını göstermektedir. Bor-1 ve Badak petrollerinin doymuş hidrokarbonlarca fakir (% 13.56; % 3.23), asfaltence zengin (%57.19; %66.99) oluşu dünyanın diğer jeotermal havzalarındaki (Wyoming) petrollerle benzer özelliktedir.

Abstract:
Some Neogen basins formed within the active tectonic belts of Turkey are rich in geotermal sources. The purpose of characterization to this kind of basins, the Paleocene aged Niğde Bor Basin, represented by both open and closed drainage lacustrine environments have been studied. Some core samples from previously drilled Bor-1 and Badak wells were examined. It has been found that open drainage system is dominated by carbonate sediments, whereas the closed drainage system is dominated by evaporites and organic mudstones. Six basic macrofacies (MF) have been distinquished from those of the lacustrine deposits. They are: Thenardite laminated mudstone MF, halite mudstone MF, evaporative nodular carbonate MF, dolomitic organic mudstone MF, MF brecciated carbonate MF, laminated carbonate MF, respectively. The facies with gypsum, thenardite and halit, associations contains substantial amount of organic material, and also exhibits petroleum shows between 964 m and 1040 m.Pyrolysis analysis of organic rich samples points out total organic carbon (TOC) >0,5 and Tmax<435 oC. This fact indicates that the source rock is rich in organic matter, but maturity of this organic matter has not reached to enough maturity to produce oil. Petroleum samples collected from Bor-1 and Badak wells showed low saturated hydrocarbon content (13.56% and 3.23%) but high asphaltene content (57.19% and 66.99%) suggesting that these petroleum characteristics share the similar features of petroleum present in the other geothermal basins (etc. Wyoming) of the world.