Metro projelerinde Yapı Bilgi Modellemesi tabanlı paydaşlar arası entegrasyon
Building Information Modeling based stakeholder integration in metro projects
Yazar: FURKAN YURDAKUL
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP IŞIK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Yapı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture ; Ulaşım = Transportation ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Yapı Bilgi Modellemesi, bilgi teknolojilerinin, yapı sektörüne uyarlanarak 3B parametrik ve nesne tabanlı model oluşturulmasına, modellere zaman verisi girilmesiyle 4B, nesnelere maliyet verisi yüklenmesi ile 5B, enerji analizi verilerinin girilmesi ile 6B, işletme parametrelerinin eklenmesi ile 7B haline gelmesine imkân veren sisteme verilen isimdir. Farklı hedeflere ulaşmak için kullanılacak BIM sisteminin ana amacı departmanlar arasında iletişim ve işbirliğini arttırmaktır. Buna göre proje boyunca üretilecek bilgilerin tek bir sayısal ortamda toplanması ve belgelerin aynı veri tabanından besleniyor olmasına azami özen gösterilmesi gerekmektedir.
Tez kapsamında, BIM sisteminin sadece tasarım aşaması ile sınırlı kalmayacağı, ilerleyen süreçlerde yapım ve işletme aşamaları da düşünülerek inşaat sürecine doğrudan etki eden bütün paydaşların koordinasyonundan ortaya çıkacak çok fonksiyonlu sürdürülebilir işbirliği sağlanması amaçlanmıştır. Bu bağlamda, paydaşların belirlenmesi, ilgi ve etki alanlarının değerlendirilmesi, iletişim yönetiminin irdelenmesi, paydaş katılımının sağlanması gibi süreçler bütünleşik bir yapıya getirilerek sürdürülebilir paydaş yönetimi için işbirliği çerçevesi geliştirilmiştir.
Geleneksel yöntemde bilgi, paydaşlarla sürekli olarak etkileşimde bulunan taraflarca tutulmaktadır. Bu durum birden fazla kopya, versiyon kontrolü, güvenilir olmayan kaynak gibi bir çok probleme yol açmaktadır. BIM sisteminde bilginin işbirliği içerisinde üretimi ve ortak veri paylaşım platformu içerisinde kullanımı, projelerin tasarımdan işletmesi safhasına kadar önemli bir parçasıdır. Özellikle metro, havalimanı gibi büyük ölçekli projeler yüksek maliyeti olan ulaştırma projeleridir. Örneğin metro projelerinde farklı lokasyonlarda bulunan istasyonlar, istasyonlar arası tünel yapıları, depo sahası gibi yapılarına sahip olması işletme safhasında takip edilen malzeme ve ekipman sayısı oldukça fazladır. Metro projeleri ile havalimanı arasında takip edilen ekipman sayısı kıyaslandığında yaklaşık olarak ortalama büyüklükteki bir havalimanında yer alan ekipman sayısı 4 adet metro istasyonunda yer alan ekipman sayısı ile aynıdır. Metro projelerinde hat uzunlukları ve istasyon sayıları düşünüldüğünde, metro projelerinde tasarım prensipleri ele alınarak BIM sistemleri ile entegrasyonu sağlanarak proje paydaşları için bilgi paylaşım süreçleri geliştirilmiştir.
Bu kapsamda, BIM ile hedeflenen faydaları artırmak için teknik altyapının kurularak, süreçlerin tanımlanması ve tüm paydaşların, prosedürlere uygun iş üretimi sayesinde tekrarlı işlerin azalarak yoğun çizim süreçlerinin kısalması ve tasarım süreci verimliliğinin artırılmasına yönelik 3B model, doküman yönetim sistemi, parametrik tasarım, çakışma yönetimi, kural tabanlı tasarım kontrolü, maliyet yönetimi, iletişim yönetimi, iş programı ve faz planlama ve proje yaşam döngüsü verileri gibi  konularda çalışmalar yürütülmüştür.

Abstract:
Building Information Modeling is the name given to the system which allows the information technologies to be adapted to the building sector by creating a 3D parametric and object-based model, by entering the time data into the models 4B, by loading the cost data to the objects, by entering the 5B, energy analysis data and 6B by adding the operating parameters.
The main purpose of the BIM system to achieve different goals is to increase communication and cooperation between departments. Accordingly, maximum attention should be paid to collecting the information to be produced throughout the project in a single digital environment and feeding the documents from the same database.
In this study, it was aimed to provide multifunctional sustainable cooperation that will arise from the coordination of all the stakeholders that directly affect the construction process in the future. In this context, processes such as identifying stakeholders, evaluating interest and impact areas, examining communication management, ensuring stakeholder participation have been integrated into an integrated structure and a framework for sustainable stakeholder management has been developed.
In the traditional method, information is held by the parties who interact with the stakeholders continuously. This leads to many problems such as multiple copies, version control, unreliable resources. In the BIM system, the production of information in collaboration and the use in the common data sharing platform is an important part of the projects from the design to the operation phase. Especially large scale projects such as metro and airport are transportation projects with high cost. For example, the number of materials in the metro projects, the number of materials and the number of materials followed during the operation phase are quite high. Comparing the number of equipment monitored between subway projects and the airport, the number of equipment in an airport of approximately average size is the same as the number of equipment in 4 subway stations. In line with the line lengths and the number of stations in the Metro projects, information projects were developed for the project stakeholders by integrating design principles with BIM systems in metro projects.
In this context, with the establishment of the technical infrastructure to increase the benefits targeted by BIM, the processes such as "3D model, document management system, parametric design, conflict management, studies on rule-based design control, cost management, communication management, work program and phase planning and project life cycle data" were clearly defined and carried out to reduce the number of repetitive works due to the production of work according to the procedures.