12. sınıf öğrencilerinin Türkiyenin komşu ülkelerini belirleyebilme becerileri ve görüşleri
12th grade students' ability to identify Turkey's neighbouring countries and their opinions
Yazar: METİN AKGÜN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SALİH YILDIRIM
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Coğrafya Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Coğrafya = Geography

Özet:
Coğrafya eğitimi, insan ve doğa arasındaki etkileşimi anlamak ve coğrafi olayları
öğrenmek amacıyla gerçekleştirilen bir eğitim sürecidir. Coğrafi bilgiye sahip olan
bireyler, çevrelerinde meydana gelen olayları daha iyi anlama ve yorumlama yeteneğine
sahiptir. Bu bilgi, doğal afetlerin neden olduğu hasarı değerlendirmek veya tarım
bölgelerindeki verimlilik durumunu analiz etmek gibi durumlarda önemli bir rol oynar.
Coğrafi bilgiye sahip olan bireyler, çevrelerindeki değişiklikleri daha iyi takip edebilir ve
çevresel sürdürülebilirlik gibi konuları değerlendirebilir. Ancak coğrafi bilgiye sahip
olmayan bireyler, çevrelerinde meydana gelen olayları anlamakta veya yanlış anlamakta
zorluk çekerler. Örneğin, bir iklim değişikliği olayını sadece hava sıcaklığındaki bir artış
olarak algılayabilirler, ancak bu değişikliğin altında yatan coğrafi faktörleri gözden
kaçırabilirler. Coğrafi bilgi, bireylerin daha iyi kararlar vermelerine, çevresel sorunları
anlamalarına ve sürdürülebilir bir gelecek için daha bilinçli bir şekilde hareket etmelerine
yardımcı olur.
Türkiye, coğrafi konumu nedeniyle farklı kültürlerin, dillerin, dinlerin ve insanların
buluşma noktasındadır. Çevre ülkelerin farklı alfabelere sahip olması, bu çeşitliliği kanıtlar
niteliktedir. Coğrafya eğitimi, Türkiye'nin bu konumsal çeşitliliğini anlamayı ve bu
çeşitlilik üzerinden çeşitli olguları sentezlemeyi ve öğrencilerin Türkiye'nin yakın
çevresindeki ülkelerden başlayarak tüm dünyadaki ülkeler hakkında yeterli düzeyde bilgi
edinmelerini amaçlamaktadır.
Bu bağlamda çalışmanın amacı, öğrencilerin komşu ülke denildiğinde zihinlerinde
canlananları belirlemek, hangi komşu ülkeleri bildiklerini listeleyip bu ülkeler hakkındaki
görüşlerini almak ve öğrencilerin bilgi düzeylerini harita üzerinden sorgulamaktır. Bu
genel amaç doğrultusunda aşağıdaki sorulara yanıtlar aranmıştır:
1. Öğrenciler "komşu ülke kavramı nedir?" sorusunu nasıl açıklamaktadırlar?
2. Öğrenciler, Türkiye'nin komşu ülkelerini biliyorlar mı?
3. Öğrencilerin Türkiye'nin komşu ülkelerine yönelik görüşleri nelerdir?
4. Öğrenciler, Türkiye'nin komşu ülkelerini haritada gösterebiliyor mu?
5. Öğrenciler Türkiye'nin hangi komşu ülkelerine ne sebeple gitmek istiyorlar?
6. Öğrencilerin Türkiye'nin komşu ülkelerini haritada gösterebilmeleri cinsiyete
ve okul türlerine göre farklılık gösteriyor mu?
Bu çalışma, İstanbul iliÜmraniye ilçesinde bulunan altı devlet okulu ve bir özel eğitim
kurumunda bulunan on ikinci sınıf öğrencilerinin Türkiye'nin komşu ülkelerini tablo ve
harita üzerinde belirleyebilme becerilerini ve komşu ülkeler hakkındaki görüşlerini almak
amacıyla yapılmıştır. Araştırmada betimsel tarama yöntemi kullanılmıştır.Araştırmanın
verileri uzman eşliğinde araştırmacı tarafından hazırlanananket formu aracılığı ile
toplanmıştır.Verilerin değerlendirmesinde SPSS 23 ve Microsoft Excel programı
kullanılmıştır.
Araştırmanın sonuçlarına göre öğrencilerin komşu ülke kavramını ne olduğunu
yazmadaçoğunluğunun başarılı olduğu tespit edilmiştir.Bununla birlikte tablo üzerinden
komşu ülkeleri tespit etme ve harita üzerinden göstermede ise başarısız olduğu tespit
edilmiştir. Ülkeler ile ilgili görüşlerde ise coğrafik ögelerden çok politik, ekonomik ve
savaş gibi kavramlar ön plana çıkmıştır. Öğrenciler, turistlik amaçlı en çok Türkiye'nin
batısında bulunan ülkelere gitmek istemektedirler.

Abstract:
Geography education is a process of education used to learn about geographical
occurrences and the interaction between humans and the natural world. Geographically
literate people are better able to comprehend and analyse the events taking on around them.
This knowledge is crucial when determining the extent of natural catastrophe damage or
evaluating the level of productivity in agricultural regions. Geographically literate people
are better able to monitor environmental changes and evaluate topics like environmental
sustainability. However, those who lack geographic information sometimes find it difficult
to comprehend or misunderstand the events taking place around them.
For instance, they might mistake a climate change event for nothing more than a rise
in air temperature while ignoring the geographical causes of this shift. In order to create a
sustainable future, people need to be able to make better judgments, comprehend
environmental challenges, and act with greater knowledge. Turkey's geographical location
places it at the nexus of numerous cultures, languages, faiths, and people.
This diversity is demonstrated by the distinct alphabets of adjacent nations. Geography
education seeks to comprehend Turkey's spatial diversity, to synthesize numerous
phenomena through this diversity, and to give pupils an adequate understanding of the
nations of the world, starting with those that are close to Turkey.
The purpose of the study in this situation is to find out what students think of when
they think about adjacent nations, to list the neighbouring countries they are familiar with,
to ask students for their comments on these countries, and to quiz students on their level of
map knowledge. Answers to the following queries were sought in line with this overall
objective:
1. In what way do students respond to the inquiry, "What is the concept of
neighbouring countries?"
2. Are students familiar with Turkey's neighbours?
3. What are the pupils' opinions about the nations that border Turkey?
4. Can students locate the nations that border Turkey on a map?
5. Which of Turkey's neighbours would the students most like to visit, and why?
6. Do gender and style of school have an impact on students' abilities to locate
Turkey's neighbours on a map?
The purpose of this study was to find out whether students in the twelfth grade in six
public schools and one private institution in Istanbul's province of Ümraniye could
recognize Turkey's neighbours on maps and tables, as well as what they thought of those
nations. In the study, a descriptive survey method was employed. In the presence of an
expert, the researcher created a questionnaire form that was used to gather the study's data.
The data analysis program choices were SPSS 23 and Microsoft Excel.
The majority of the students were successful in expressing the idea of adjacent countries in
their writing, according to the study's findings. It was discovered, however, that they were
unable to locate nearby nations on the table and depict them on a map. Instead of
geographic factors, ideas like politics, economics, and conflict dominated attitudes about
other nations. For tourism reasons, students choose to travel to the nations west of Turkey.