Dıchlorvos'un sıçan testisleri üzerine toksik etkisi ve vitamin C ve E'nin koruyucu rolü
Testicular toxicity of Dichlorvos and the protective role of vitamins C and E in rats
Yazar: ENVER KEREM DİRİCAN
Danışman: PROF. DR. YUSUF KALENDER
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyoloji = Biology ; Fizyopatoloji = Physiopathology

Özet:
Organofosfatlı bir insektisit olan dichlorvos ziraî mücadelede sıklıklakullanılmaktadır. Bu çalısmada erkek ratlar 4 gruba ayrılmıstır. 1. grupkontrol grubu ratlar, 2. grup vitamin C (200 mg/kg gün)+vitamin E (200 mg/kggün) muameleli ratlar, 3. grup dichlorvos (1,6 mg/kg gün) muameleli ratlar ve 4.grup vitamin C (200 mg/kg gün)+vitamin E (200 mg/kg gün)+ dichlorvos (1,6mg/kg gün) muameleli ratlar. Maddeler ratlara oral gavaj yoluyla verilmistir.Muameleden 24 saat, 4 hafta ve 7 hafta sonra ratların vücut ve testis agırlıklarıtartılmıs, testislerdeki sperm sayısı, epididimlerindeki sperm motilitesi vemorfolojisi, kandaki folikül stimüle edici hormon (FSH), lüteinlestirici hormon(LH) ve testosteron düzeyleri arastırılmıs, ısık ve elektron mikroskobuyla testisdokularındaki patolojik degisiklikler incelenmistir. Deney grubu ratlar, spermsayısı bakımından kontrol grubu ile karsılastırıldıgında istatistiksel olarakherhangi bir fark gözlenmedi. Sperm motilitesi bakımından kontrol gruburatlarla dichlorvos, vitamin C ve E+dichlorvos grubu ratlar karsılastırıldıgında24 saat ve 4. hafta sonunda bir degisiklik gözlenmezken, 7. haftanın sonundaistatistiksel olarak bir azalma gözlendi. Anormal sperm morfolojisi bakımındankontrol grubu ratlarla dichlorvos, vitamin C ve E+dichlorvos grubu ratlarkarsılastırıldıgında 4. ve 7. haftanın sonunda istatistiksel olarak bir artısgözlendi. FSH, LH ve testosteron düzeyleri 4. ve 7. haftanın sonunda kontrolgrubu ile karsılastırıldıgında istatistiksel olarak bir azalma tespit edildi.vBununla beraber, testosteron düzeyleri bakımından vitamin C+vitaminE+dichlorvos muameleli grup, dichlorvos grubu ratlarla karsılastırıldıgında 4.ve 7. haftanın sonunda istatistiksel olarak bir artıs gözlendi. Isık ve elektronmikroskobu ile yapılan incelemelerde dichlorvos muameleli ratlarla, vitaminC+vitamin E+dichlorvos muameleli ratların seminifer tüpçüklerinde 4. ve 7.haftanın sonunda patolojik degisiklikler gözlendi. Sonuç olarak dichlorvos'unratlarda sebep oldugu testiküler toksisiteyi vitamin C ve vitamin E'ninönlemedigi tespit edildi.

Abstract:
Dichlorvos is an organophosphate insecticide, which is widely used in pestcontrol. In this study, male rats were divided into four groups. Control group,vitamin C+vitamin E-treatment (200 mg/kg bw per day) group, dichlorvostreatment group (1,6 mg/kg bw per day) and vitamin C+vitamin E (200 mg/kgbw per day)+dichlorvos treatment (1,6 mg/kg bw per day) group. Allcombinations were given to rats orally via gavage for 7 weeks. At the end of the24 hrs, 4th and 7th weeks, body and testis weights of control and treated ratswere measured. Testicular sperm count, epididymal sperm motility,morphology and serum follicle stimulating hormone (FSH), luteinizing hormone(LH), and testosterone levels were determined and pathological changes of thetesticular tissues were evaluated by light and electron microscopy. Evaluation ofsperm concentration after 24 hrs, 4th and 7th weeks did not show any statisticallysignificant difference when control group was compared to dichlorvos andvitamin C and E+dichlorvos treated group. After 7 weeks of dichlorvosadministration, a decrease of epididymal sperm motility occurred in male rats.Increase of abnormal sperm count occurred 4 and 7 weeks after dichlorvostreatment. In the present study, FSH, LH and testosterone levels were decreasedstatistically after 4 and 7 weeks of exposure when control group was comparedto dichlorvos and vitamin C and E+dichlorvos group. Apart, when controlgroup was compared to vitamin C and E treated group, FSH and LH levelsviiwere not altered. Vitamins E and C administration resulted in a statisticallysignificant increase in plasma testosterone levels when vitamin C andE+dichlorvos group was compared to dichlorvos group. Light and electronmicroscopic investigations figured out pathological changes in dichlorvos andvitamin C and E+dichlorvos treated groups after 4 and 7 weeks of exposure. Asa result, vitamins C and E were not able to recover the testicular toxicity ofdichlorvos in rats.