1-3 aylık bebeklerde gaz sancısı, etkileyen faktörler ve annelerin bu konudaki uygulamaları
Infantile colic in 1-3 month infants and affecting factors and the applications of the mothers on this subject
Yazar: ESRA KARACA ÇİFTÇİ
Danışman: Y.DOÇ.DR. DUYGU ARIKAN
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
VIÖZET1-3 Aylık Bebeklerde Gaz Sancısı, Etkileyen Faktörler ve Annelerin Bu KonudakiUygulamalarıBu çalışma 1-3 aylık bebeklerdeki gaz sancısını etkileyen faktörleri ve annelerin bukonudaki uygulamalarını saptamak amacıyla tanımlayıcı nitelikte planlanmış veyapılmıştır.Araştırma 01 Ocak-28 Şubat 2005 tarihleri arasında Yenişehir Sağlık Ocağınakayıtlı olan 1-3 aylık 186 bebeğin evlerine gidilerek yapılmıştır. Verilerintoplanmasında anket formu ve bebeklerin gaz sancısını belirlemek için Wessel kriterlerikullanılmıştır.Annelerin ifadelerine göre bebeklerin %75.8'inde, Wessel kriterlerine göre ise%51.1'inde gaz sancısı olduğu saptanmıştır Annelerin gaz sancısını gidermek için%100'ünün davranışsal tedavi, %66'sının ilaç, %64.5'inin ise doğal tedavi modelinikullandıkları tespit edilmiştir. Annelerin gaz sancısını gidermek için uyguladıklarıtedavi modellerinden en çok davranışsal (%57.1), daha sonra doğal (%40.5) en az iseilaç (%31.7) tedavi modelinden fayda gördüklerini ifade ettikleri belirlenmiştir.Annelerin %56'sının gaz sancısını gidermek için yaptıkları uygulamaları komşu veakrabalardan, %39'u ise sağlık personelinden öğrendiklerini belirtmişlerdir.Bebeğin cinsiyeti, doğum şekli ve doğum kilosunun annenin ifadesine ve Wesselkriterlerine göre bebeklerde gaz sancısı olma durumunu etkilemediği (p>0.05), bebeğinyaşının Wessel kriterlerine göre gaz sancısı olma durumunu etkilediği bulunmuştur(p<0.001).Anne yaşı, eğitim düzeyi ve çalışma durumunun her iki kritere göre de bebekte gazsancısı olma durumunu etkilemediği bulunmuştur (p>0.05).VIIBebeğin beslenme şekli, ek gıda verme durumu, anne sütü dışındaki gıdalarınverilme şekli, biberonun tutuş şekli, yalancı emzik kullanma durumu, bebeğinkundaklanma durumunun hem annenin ifadesine hem de Wessel kriterlerine görebebekte gaz sancısı olma durumunu etkilemediği saptanmıştır (p>0.05).Bebeğin emzirilme süresi ve (Wessel kriterlerine göre p<0.05) yalancı emziğinkullanım biçimi (annenin ifadesine ve Wessel kriterlerine göre p<0.01) bebekte gazsancısı olma durumunu etkilemektedir. Annenin yaşı, eğitim düzeyi, çalışma durumu,aile tipi, sosyal güvence durumunun bebeklerinin gaz sancısında kullandıkları tedavimodellerini (doğal ve ilaç) etkilemediği saptanmıştır (p>0.05). Annelerin bebeklerininkaçıncı çocuk olduğu ve önceki çocuklarında gaz sancısı olma durumları ile gazsancısında ilaç tedavi modelini kullanma durumları arasında anlamlı bir ilişki (p<0.001,p<0.01) bulunmuştur. Annelerin gaz sancısını gidermek için uyguladıkları doğal tedavimodelleri ile bu uygulamaların öğrenildiği kişiler arasındaki farkın anlamlı olduğusaptanmıştır.Bebeğin yaşının annelerin doğal ve ilaç tedavi modelini kullanmadurumlarını etkilediği (p<0.05) cinsiyetin ise kullanılan tedavi modellerini etkilemediğibulunmuştur (p>0.05).Bu sonuçlar doğrultusunda davranışsal ve doğal tedavi modellerinin kullanımınındesteklenmesi önerilmiştir.

Abstract:
VIIISUMMARYInfantile Colic in 1-3 Month Infants and Affecting Factors and The ApplicationsOf The Mothers? On This SubjectThis study was planned and carried out descriptively in order to determine thefactors affecting the infantile colic in 1-3 month babies and the mothers? practises aboutthis matter.The study was performed by visiting the houses of 186 one-three month babieshaving registers at Yenisehir health center between January 1st. and February 28th.2005. Questionnaire forms and Wessel criteria were used in obtaining the data.There was colic in 75.8% of the babies according to mothers? statements and in51.1% according to Wessel criteria. It was determined that 100% of the mothers usebehavioural treatment, 66% of them use drugs and 64.5% of them use natural treatmentmethods to eliminate colic. Mothers indicated that they got the most benefit frombehavioural (57.1%), and then from natural (40.5%) and at least from the drug treatment(31.7%). 56% of mothers indicated that they learned the practices to eliminate colicfrom neighbours and relatives and 31% of them indicated that they learned from healthstaff.It was found that the sex, birth type and birth weight do not affect the colicoccurrence in babies according to mother?s statements and Wessel criteria (p>0.05),whereas the age of the baby affected the colic occurrence according to Wessel criteria(p<0.001).IXIt was observed that the age of the mother, education level and the employment(whether working or not) do not affect the colic occurrence in babies according to bothcriteria (p>0.05).It was determined that the nutrition way, additional food taking, the way of givingother foods apart from mother?s milk, the shape of holding the feeding bottle, using teatand swaddling way do not affect the colic occurrence in babies according to bothmother?s statement and Wessel criteria (p>0.05).The duration of breastfeeding (p<0.05 according to Wessel criteria) and the usingway of teat (p<0.01 according to mother?s statement and Wessel criteria) affectinecolic occurrence in babies. It was determined that the mother?s age, education level,employment, family type, social insurance do not affect the treatment models (naturaland drug) used in infantile colic (p>0.05). A significant relation was found betweenwhat the number of the child is and the colic occurrence in previous children and usingdrug treatment model (p<0.001, p<0.01). It was determined that the difference betweenthe practises of natural treatment model to relieve colic and the person from whom thesepractises were learnt was significant. It was found that the age of the baby affects themother?s using natural and drug treatment (p<0.05) whereas the sex does not affect theused treatment model (p>0.05).Taking these results into consideration, it was suggested that the usage ofbehavioural and natural treatment models should be supported.