CBS yardımıyla batimetrik haritaların oluşturulması ve değerlendirilmesi üzerine bir çalışma: Altınapa Barajı (Konya) örneği
A study on the assessment of bathymetric mapping with geographic information system: Altinapa Dam (Konya) example
Yazar: İLKE EKİZOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. AYHAN CEYLAN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Bölümü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry ; Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Baraj, göl ve göletlerde daha fazla suyun toplanabilmesi, su kirliliğinin önlenmesi, su kaynaklarının korunması ve hizmet ömürlerinin uzatılmasına yönelik tedbirlerin alınması için bu tür tesislerin güncel topografik durumlarının belirlenmesi ve rezervuar depolama kapasitelerindeki değişimin bilinmesi kullanıcılar için oldukça önemlidir. Baraj, göl ve gölet gibi su ortamlarını en fazla tehdit eden olaylardan birisi bu ortamlara su akışını sağlayan akarsularla taşınan birikinti malzeme (rusubat) nedeniyle su tabanında oluşan sediment birikimidir. Bu durum, özellikle bazı göl, gölet ve barajların zamanla dolmasına, kirlenmesine, alan-hacım kaybına ve ekonomik ömürlerinin kısalmasına sebep olmaktadır.Bu çalışma, Altınapa baraj gölünün etkin kullanılması ve yönetilmesi için gerekli olan güncel topografik ve batimetrik veriler ile göl rezervuarının su seviyelerine göre yüzey alanları ve hacimlerinin değişiminin tespit edilmesi ve Altınapa baraj rezervuarına ait Baraj Bilgi Sistemi oluşturulmasına çalışılmıştır.Göl rezervuarının depolama kapasitesindeki değişimlerin belirlenebilmesinde gölün 2009 yılındaki güncel sayısal yükseklik modeli ile 1984 yılındaki sayısal yükseklik modeli kullanılmıştır. Göl'ün sayısal yükseklik modelleri ve göl rezervuarına ait alan ve hacim hesaplamaları ArcGIS 9.2 yazılımı ile gerçekleştirilmiştir. Yapılan hesaplamalar sonucunda, 25 yıllık süreçte, sediment birikimi nedeniyle gölün depolama kapasitesinin %12,7 azaldığı tespit edilmiştir.Baraj bilgi sisteminin oluşturulmasında, topografik ve batimetrik veriler ile birlikte göl ve çevresine ait bitki örtüsü, jeolojik yapısı, barajda daha önceki yıllarda gözlenen su değerleri, yağış miktarları v.b. öz nitelik bilgileri ilgili kurumlardan temin edilerek veri tabanı oluşturulmuştur.

Abstract:
To take measures for the collection of much water in the dams, lakes and puddles, for prevention of water pollution, for protection and extension of availability period of water sources; It is very important for the users to determine the daily topographic situation and changes at the reservoir storage capacities of such facilities. One of the utmost threat at the facilities like dam, lake and puddle is the sediment occurred on the base which is carried through rivers and running water containing accumulated material. Especially at some lakes, puddles and dams; this situation causes fill-up, pollution, area loss and lesser economic life in the course of time.At this study; current topographic and bathymetric data which is necessary for effective usage and management of Altınapa Dam together with surface area and volume change of dam reservoir as to water levels has been determined, and to form Dam Information System concerning Altınapa dam reservoir is worked out.To determine changes at the storage capacity of dam reservoir, the current digital elevation model (DEM) at the year 2009 and 1984 current digital elevation model have been used. Digital elevation models of the lake and area-volume calculations relating to dam reservoir were carried out through ArcGIS 9.2 software. As a result of the calculations, it has been determined that the storage capacity of the lake was decreased by 12,7 % because of sediment accumulation.To establish the Dam Information System; core characteristic information such as topographic and bathymetric data together with flora (vegetation) relating to lake and surroundings, geological structure, water values observed on previous years, rainfall intensity etc. have been obtained from concerned organizations and related was established.