Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu bulunan ergenlerin ebeveynlerinin ihmalkârlık boyutlarının incelenmesi
Examination of negligence dimensions of parents of adolescents with attention deficit and hyperactivity disorder
Yazar: HANİFE EMİNOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE YALÇIN ; ÖĞR. GÖR. MURAT DEMİREKİN
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı; dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu bulunan ergenlerin ebeveynlerinin ihmalkârlık boyutlarının incelenmesidir. Araştırmada nicel araştırma yöntemi uygulanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu bulunan 10-14 yaş arasındaki ergenler oluşturmuştur. Araştırmanın hedefleri doğrultusunda verilere ulaşmak amacıyla çalışma grubundaki bireylerin demografik değişkenlerinin belirlenmesi için Demografik Bilgi Formu; Çok Boyutlu İhmalkâr Davranış Ölçeği ve Çocuklar için (10-14 yaş grubu) Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendini Değerlendirme Ölçeği uygulanmıştır. İstatistik analizlerde nicel verilerin değerlendirilmesi SPSS istatistik paket programı ile gerçekleştirilmiştir. Ölçeklerin normallik özelliği incelenmiş ve normal dağılıma uymayan değişkenler iki bağımsız grup arasında karşılaştırmalarda Mann-Whitney U testi, üç veya daha fazla bağımsız grubun karşılaştırılmasında ise Kruskal-Wallis H testi kullanılmıştır. İki grup arasında yapılan karşılaştırmalarda bağımsız gruplar için t testi kullanılmıştır. Çok Boyutlu İhmalkarlık Ölçeği ile Çocuklar için (10-14 yaş grubu) Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendini Değerlendirme Ölçeği toplam puanları arasındaki ilişkisinin belirlenmesi amacıyla Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Elde edilen verilere göre; evde hasta, yaşlı veya engelli bir bireye bakım veren ailelerden gelen çocukların Çocuklar için (10-14 yaş grubu) Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendini Değerlendirme Ölçeği puan ortalamalarının anlamlı olarak daha düşük olduğu belirlenmiştir. Üst gelir grubundan gelen çocukların kendini değerlendirme ortalamalarının anlamlı olarak daha yüksek olduğunu göstermiştir. Çocuklar için (10-14 Yaş Grubu) Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendini Değerlendirme Ölçeği ile Çok Boyutlu İhmalkâr Davranış Ölçeği arasında orta düzeyde anlamlı ve pozitif ilişkiler olduğu saptanmıştır. Bu çalışmanın literatüre dikkat eksikliği ve hiperaktivite tanılı ergenlerin ebeveynlerinin ihmalkârlık boyutunun etkisinin araştırılması açısından katkı sağlayacağı öngörülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the neglectfulness dimensions of parents of adolescents with attention deficit hyperactivity disorder. Quantitative research method was applied in the study. The study group consisted of adolescents between the ages of 10-14 with attention deficit and hyperactivity disorder. To reach the data in line with the objectives of the study, Demographic Information Form was used to determine the demographic variables of the individuals in the study group; Multidimensional Neglectful Behavior Scale and Attention Deficit and Hyperactivity Disorder Self-Assessment Scale for Children (10-14 age group) were applied. The evaluation of quantitative data in statistical analyses was carried out with the SPSS statistical package program. The normality of the scales was examined, and Mann-Whitney U test was used for comparisons between two independent groups and Kruskal Wallis H test was used for comparisons of three or more independent groups. Independent samples t-test was used for comparisons between two groups. Pearson correlation analysis was performed to determine the relationship between the total scores of the Multidimensional Neglectfulness Scale and the Attention Deficit and Hyperactivity Disorder Self-Rating Scale for Children (10-14 age group). It was found that the self-assessment averages of children from the upper income group were significantly higher. According to the data obtained; it was determined that the mean scores of the Attention Deficit and Hyperactivity Disorder Self-Assessment Scale for Children (10-14 age group) were significantly lower for children from families caring for a sick, elderly, or disabled person at home. It was found that there were moderately significant and positive relationships between the Attention Deficit and Hyperactivity Disorder Self-Rating Scale for Children (10-14 age group) and the Multidimensional Neglectful Behavior Scale. It is predicted that this study will contribute to the literature in terms of investigating the effect of the neglectfulness dimension of the parents of adolescents diagnosed with attention deficit and hyperactivity disorder.