Çukurova taban koşullarında bazı çokyıllık sıcak mevsim buğdaygil yembitkilerinin yonca (Medicago sativa L.) ile uygun karışımlarının belirlenmesi
Performances of pure growings and mixtures of some warm season perennial grasses and alfalfa (Medicago sativa L.) under lowland conditions of Çukurova
Yazar: SELAHATTİN ÇINAR
Danışman: PROF. DR. RÜŞTÜ HATİPOĞLU
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma Çukurova'da mera tesisinde kullanılabilecek bazı çok yıllık sıcak mevsim buğdaygil yembitkilerinin yonca ile karışımlarının performanslarının belirlenmesi amacıyla 2009-2011 yılları arasında sulanan koşullarda yürütülmüştür. Araştırmada adi yalancıdarı (Paspalum dilatatum Poir.), Rodos otu (Chloris gayana L.), köpekdişi ayrığı (Cynodon dactylon (L.) Pers.) ve yonca (Medicago sativa L.) türlerinin saf, ikili ve üçlü karışımlarının performansları belirlenmiştir. Denemeler tesadüf blokları deneme desenine göre üç tekerrürlü olarak yürütülmüştür.Araştırma sonuçlarına göre, sıcak mevsim buğdaygil yembitkilerinin botanik kompozisyondaki oranının tesis yaşlandıkça düşerken, yonca oranının arttığını, buna bağlı olarak kalitenin arttığını göstermiştir. Karışımların verimleri saf ekimlerden daha yüksek olmuştur. En yüksek yeşil ot verimi (6844.3 kg/da) Rodos otu+yonca, karışımından, en yüksek kuru ot (1692.3 kg/da, kuru madde (1539.7 kg/da) ve sindirilebilir kuru madde verimleri (977.1 kg/da) köpekdişi ayrığı+Rodos otu+yonca karışımından, en yüksek oransal verim toplamı (1.63) ve ham protein verimi (232.4 kg/da) adi yalancıdarı+yonca karışımından, en yüksek ham protein oranı (% 20.6), nispi yem değeri (164.8) ve sindirilebilir kuru madde oranı (% 68.1) saf yoncadan, en yüksek ADF ( % 40.2) ve NDF (% 70.9) oranları saf adi yalancıdarıda, en uzun yeşil kalma süresi (262 gün) ise adi yalancıdarıda saptanmıştır.Araştırmada sonuçlarına dayanılarak, köpekdişi ayrığı, Rodos otu ve adi yalancıdarının yonca ile uzun otlatma mevsimine sahip, yüksek ot verimi ve kaliteli ot verebilecek uygun karışımların oluşturulmasında kullanılabileceği, ancak uygun karışım oranı ve uygun otlatma amenajmanı tekniklerinin saptanmasına yönelik araştırmaların yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This research was conducted to determine the hay yield and hay quality potentials of some warm season perennial grass species such as dallis grass (Paspalum dilatatum Poir.), rhodes grass (Chloris gayana L.), bermuda grass (Cynodon dactylon (L.)Pers.)), and alfalfa (Medicago sativa L.) as welll as their duo (one grass + alfalfa) and trio (two grass + alfalfa) mixtures under irrigated conditions of Çukurova during the years of 2009-2011. In the study, plant height, botanical composition, green herbage yield, hay yield, dry matter yield, crude protein ratio, crude protein yield, ADF and, NDF ratios, RFV (relative feed value), digestible dry matter, digestible dry matter yield, vegetation period were determined. The experimental design was completely randomized block design with three replications.According to the results, it was determined that the ratios of warm season grasses in the botanical composition of the mixtures declined with the establisment age while rate of alfalfa in the botanical composition of the mixtures increased. Increasing the rate of alfalfa in the botanical composition of the mixtures also increased hay quality of the mixtures. The mixtures gave higher dry matter yield than pure growing of the species. The highest green herbage yield (6844.3 kg/da) was obtained from the mixture of rhodes grass + alfalfa. The highest hay yield (1692.3 kg/da) and dry matter yield (1539.7 kg/da) and digestible dry matter yield (977.1 kg/da) was obtained from the mixture of bermuda grass + rhodes grass + alfalfa. The highest relative yield total (1.63) and crude protein yield (232.4 kg/da) was obtained from the mixture of dallis grass + alfalfa. The highest crude protein ratio (% 20.6) and RFV (164.8) and digestable dry matter (% 68.1) was obtained from the pure alfalfa parcels. The highest ADF ( % 40.2) and NDF (% 70.9) was obtained from the pure dallis grass parcels. Dallis grass was determined as the species with longest vegetation period (262 days) among the grasses studied under the Çukurova Conditions.