Sele karşı kentsel dirençliliğin güvenlik algısı üzerindeki etkisi
The effect of urban resilience against flooding on the perception of security
Yazar: AYŞEGÜL DEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEFA MIZRAK
Gümüşhane Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Afet Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
İnsanların, çevrenin, altyapının ve toplumun sele karşı güçlendirilmesi kentleri afetlere karşı daha dirençli hale getirecektir. Bu sayede insanlar daha güvenli ve sürdürebilir bir yaşam alanına sahip olacaklardır. Bu çalışmanın amacı sele karşı kentsel dirençliliğin güvenlik algısı üzerindeki etkisini araştırmaktır. Araştırma kapsamında öncelikle sele karşı kentsel dirençlilik ölçeği geliştirilmiştir. Veriler 5'li Likert yapıda Trabzon İli merkez ilçesi Ortahisar'da yaşayan 18 yaş ve üzeri araştırmaya gönüllü olarak katılan 542 kişiden anket yoluyla toplanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliliğini test etmek için açıklayıcı faktör analizi yapılmıştır ve ortaya çıkan bireysel, altyapı, kurumsal ve çevresel olmak üzere dört faktör ve sosyodemografik değişkenler bağımsız değişken olarak kullanılmıştır. İnsanların kendilerini hem evlerinde hem de sokakta sele karşı güvende hissetmeleri bağımlı değişken olarak kullanılmıştır. Bağımsız değişkenlerin bağımlı değişkenler üzerindeki etkisi sıralı lojistik regresyon yöntemiyle SPSS 25 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Sonuç olarak, selde kentsel dirençliliğin insanların kendilerini evde ve sokakta güvende hissetmelerini artırdığı tespit edilmiştir. Geliştirilen ölçek, deniz veya okyanusa kıyısı olan tüm şehirlerde sel afetleri için uygulanabilir olacaktır. Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar afet risk yönetimi alanında çalışan bilim insanlarına ve afet yöneticilerine sel ve dirençlilik konusunda stratejilerin geliştirilmesi için fikir verecektir.

Anahtar Kelimeler: Kentsel dirençlilik, Altyapı, Çevre, Faktör analizi, Sel

Abstract:
Strengthening people, the environment, infrastructure and society against floods will make cities more resilient to disasters. Thus people will have a safer and more sustainable living space. The aim of this study is to investigate the effect of urban resilience against flooding on security perception. Within the scope of the research, an urban resilience scale against flooding was primarily developed. The data were collected through a survey administered to 542 volunteers aged 18 and over residing in the central district of Ortahisar in Trabzon Province, using a 5-point Likert scale. To test the validity of the scale, exploratory factor analysis was conducted, revealing four factors: individual, infrastructure, institutional, and environmental. Additionally, sociodemographic variables were used as independent variables. The feeling of safety against floods both at home and on the streets was used as dependent variable. The effect of independent variables on dependent variables was analyzed using the SPSS 25 program by the ordinal logistic regression method. As a result, it has been found that urban resilience in floods increases people's feeling safe at home and on the street. It was observed that individual resilience, among resilience factors, increases the feeling of safety at home and on the streets. The developed scale will be applicable for flood disasters in all cities with a coastline to the sea or ocean. The results obtained from this study will provide insights for scientists and disaster managers working in the field of disaster risk management to develop strategies for floods and resilience.

Keywords: Urban resilience, Infrastructure, Environment, Factor analysis, Flood