Yerli Mallar Sergileri - Erken Türkiye Cumhuriyeti uygulamaları
Domestic Products Exhibitions - Early Turkish Republic applications
Yazar: FATMA FİLİZ ÖZSUCA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET FATİH MÜDERRİSOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı / Sanat Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Endüstrileşme = Industrialization ; Galatasaray Lisesi = Galatasaray High School ; Sanat eserleri = Artistic works ; Sergileme = Exhibition ; Sergiler = Exhibitions ; Yerli Mallar Sergisi = Domestic Products Exhibition ; Yerli üretim = Domestic production ; Yerlilik = Indigenousness

Özet:
Tez çalışmasında, 1929 – 1939 yılları arasında Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti öncülüğünde gerçekleştirilen onbir Yerli Malları Sergisi incelenmiştir. Sergiler biri dışında diğerleri İstanbul Galatasaray Lisesi'nde gerçekleşmiştir. 

Birinci bölümde Yerli Mallar Sergisi kavramının gelişiminin anlaşılabilmesi için tarihi kapsamı incelenmiştir. İncelemeye Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminde başlayan sanayileşme hareketi, uluslararası sergilere katılım ve yerli malı kavramının ortaya çıkışı ile başlanmıştır. Osmanlı modernleşmesi ile başlayan sürecin Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşu öncesi ve sonrasında ekonominin içinde bulunduğu sorunların çözümü ile bağlantılı nasıl geliştiği tarihi kapsam içerisinde araştırılmıştır. 1921 sanayi sayımları, İzmir İktisat Kongresi verileri doğrultusunda Milli İktisat ve Tasarruf Cemiyeti'nin kuruluşu ile ortaya çıkan gelişmelere yer verilmiştir. 

İkinci bölüm İstanbul Galatasaray Lisesi Yerli Mallar Sergileri sıralanmıştır. Her sergi organizasyonunda farklılaşan unsurlar vurgulanmıştır. Sergilere ait dönemin Cumhuriyet gazetesi haberleri taranmıştır. 

Tezin üçüncü bölümü Yerli Mallar Sergileri'nde yer alan sanatçılara ayrılmıştır. Sergilerin düzenlenmesinde planlama açısından bir kaygı taşınmadığı ancak sergilerin gördüğü ilgiden dolayı sergicilik adına adım atıldığı görülmüştür. Dönemin önde gelen grafik sanatçısı, heykeltıraşı, mimarı bazı isimlerin sergi, pavyon tasarımı yaptığı, serginin duyurulması için özel afiş tasarımlarının yapıldığı görülmektedir. Bu bölümde sergiler için tasarım geliştirmiş bazı isimler incelenmiştir.
Tezin dördüncü bölümünde ise yerli malı kavramı beraberinde sergileme, tüketimin özendirilmesi ile ilgili günümüzden bir örnek ile birlikte değerlendirilmiştir. 
Sonuç bölümünde 1929-1939 yılları arasında düzenlenen "Yerli Mallar" sergilerinin öne çıkan özellikleri, benzerlikleri ve farkları derlenmiştir.

Abstract:
In the thesis study, eleven Domestic Goods Exhibitions which were conducted under the leadership of National Economy and Savings Society between 1929 and 1939 were examined. The exhibitions were held in İstanbul Galatasaray High School except for one.

In the first chapter, the historical scope of the concept of Domestic Products Exhibition was examined in order to understand its development. The study started with the industrialization movement, which started in the last period of the Ottoman Empire, started with the participation of international exhibitions and the emergence of the concept of domestic goods. It has been investigated in historical context, how the process began with the Ottoman modernization, developed with before and after the establishment of the Republic of Turkey, in connection with the solution of the problems of the economy, Developments emerged in line with the data of 1921 industrial censuses, Izmir Economic Congress, the establishment of the National Economy and Savings Society are given.

In the second chapter  Domestic Products Exhibitions which took place in  Istanbul Galatasaray High School are listed. Differentiating elements are highlighted in each exhibition organization. The Cumhuriyet newspaper periodicals were scanned for exhibition articles of the term.

The third chapter of the thesis is devoted to the artists in the Domestic Products Exhibitions. It was observed that there was no concern in planning the exhibitions but due to the interest to the exhibitions, the steps were taken concerning the exhibition planning. It is seen that the prominent graphic artist, sculptor, architect of the period, have designed exhibition, pavilion and special poster designs were made for the announcement of the exhibition. In this chapter, some names who have developed designs for exhibitions have been examined.

In the forth chapter, the concept of domestic products is evaluated together with exhibition and promotion of consumption with an example from today. 
In the concluding chapter, the prominent features, similarities and differences of the "Domestic Products" exhibitions held between 1929-1939 are compiled.