Ratlarda nervus ischiadicus hasarında kemik iliği ve diş pulpası kaynaklı mezenkimal kök hücre uygulaması
Bone marrow and dental pulp based mesenchymal stem cell application in nervus ischiadicus injury in rats
Yazar: ELGİN ORÇUM UZUNLU
Danışman: PROF. DR. ZEKİ OĞURTAN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Cerrahi-veteriner hekimlik = Surgery-veterinary ; Dental pulpa = Dental pulp ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Kemik iliği = Bone marrow ; Kök hücreler = Stem cells ; Nervus ischiadicus = Nervus ischiadicus ; Sıçanlar = Rats ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Çalışmamızın amacı; ratlarda deneysel olarak oluşturulan periferik sinir yaralanması modelinde rat kemik iliği (Kİ) ve diş pulpası (DP) kaynaklı mezenkimal kök hücre (MKH) uygulamasının tek başına ve kombine kullanımın etkilerini belirleyerek sinir yaralanmasına bağlı morbiditeyi en aza indirmek ve klinik çalışmalara yön vermektir. 
Çalışmanın materyalini 76 adet, 250-300 g ağırlığında 12-24 haftalık erkek Wistar Albino ratlar oluşturmuştur. Ratların 4 adedi dental pulpalarından ve kemik iliklerinden mezenkimal kök hücre edilmesi için kullanılmış, 72 adedi ise deney gruplarını oluşturmak için kullanılmıştır.  
Çalışmamızın deney gruplarını oluşturmak için kullanılan 72 adet rat rastgele I. Grup Sham tek uygulama, II. Grup Sham çift uygulama, III. Grup Kİ-MKH tek uygulama, IV. Grup Kİ-MKH çift uygulama, V. Grup DP-MKH tek uygulama, VI. Grup DP-MKH çift uygulama, VII. Grup Kİ+DP-MKH tek uygulama, VIII. Grup Kİ+DP-MKH çift uygulama ve IX. Grup Kontrol olmak üzere 8'li 9 grup oluşturacak şekilde ayrılmıştır. Ratların sinir hasarı verilmiş sol ayakları pozitif kontrol olarak kullanılmıştır. 
H&E boyama ile sinirin perinöryum, fasikül organizasyonu, vasküler yoğunluk, ödem, inflamatuar hücre varlığı nekroz-dejenrerasyon ve kanama varlığına ışık mikroskop altında bakılmıştır. 
S100 immunohistokimsayal boyama da hücre yoğunluğu kontrol grubunda %100 iken III. Grup Kİ-MKH tek uygulama, IV. Grup Kİ-MKH çift uygulama, V. Grup DP-MKH tek uygulama, VI. Grup DP-MKH çift uygulama, VII. Grup Kİ+DP-MKH tek uygulama ve VIII. Grup Kİ+DP-MKH çift uygulama gruplarında %70 in üzerinde olduğu, I.Grup Sham tek uygulama ve II. Grup Sham çift uygulama da ise %10 un altında olduğu bulunmuştur. 
Siyatik Fonksiyon İndeksi gruplar arasında incelendiğinde I. Grup Sham tek uygulama ve II. Grup Sham çift uygulama da istatistiksel olarak iyileşmenin olmadığı, III. Grup Kİ-MKH tek uygulama, V. Grup DP-MKH tek uygulama ve VII. Grup Kİ+DP-MKH tek uygulama gruplarında ve IV. Grup Kİ-MKH çift uygulama, VI. Grup DP-MKH çift uygulama ve VIII. Grup Kİ+DP-MKH çift uygulama gruplarında iyileşmenin ilk haftadan başladığı, ancak, IV. Grup Kİ-MKH çift uygulama, VI. Grup DP-MKH çift uygulama ve VIII. Grup Kİ+DP-MKH çift uygulama gruplarında iyileşmenin ikinci uygulama için yapılan cerrahi işlemden dolayı oluşan travmadan dolayı 4. haftada da, nedeni bilinmeyen, telafi edilmeyen tek uygulama grubu seviyesine ulaşmayan bir iyileşme ile sonuçlanmıştır.
Ratlarda deneysel olarak oluşturulan periferik sinir yaralanmalarında rat kemik iliği ve diş pulpası kaynaklı mezenkimal kök hücre uygulamasının tek başına ve kombine kullanımın rejenerasyonu artırdığı hem siyatik sinir fonksiyon indeksi hem de histopatolojik yöntemlerle tespit edildi.

Abstract:
The aim of our study is to determine the effects of rat bone marrow (BM) and dental pulp (DP)-derived mesenchymal stem cell (MSC) application alone or in combination in the peripheral nerve injury model performed experimentally in rats, to minimize morbidity and to direct clinical studies due to nerve damage. 
The material of the study consisted of 76 male Wistar Albino rats weighing 250-300 g, 12-24 weeks old. Four of the rats were used for mesenchymal stem cells from dental pulp and bone marrow, 72 of them were used to form experimental groups. Total of 72 rats randomly used to form 9 experimental groups of which, each having 8 rats in our study as follows, Group I Sham single application, 2nd group Sham double application, 3rd group BM-MSC single application, 4th group BM-MSC double application, 5th group DP-MSC single application, 6th group DP-MSC double application, 7th group BM+DP-MSC single application, 8th group BM+DP-MSC double application and 9th group as a control. Nerve damaged left feet of rats were used as a positive control. 
The nerve's perineurium, fascicle organization, vascular density, edema, presence of inflammatory cells, presence of necrosis-degeneration and bleeding were examined under a light microscope with H&E staining. 
In S100 immunohistochemical staining, while the cell density was 100% in the control group, it was over 70% in the 3rd BM-MSC single application, the 4th BM-MSC double application, the 5th DP-MSC single application, the 6th DP-MSC double application, the 7th BM+DP-MSC single application and the 8th BM+DP-MSC double application groups, and it was below 10% in the 1st Sham single application and the 2nd Sham double application groups. 
When the Sciatic Function Index was examined among the groups, there was no statistically significant improvement in the 1st Sham single application and the 2nd Sham double application groups, on the other hand, recovery started from the first week in the 3rd BM-MSC single application, 5th DP-MSC single application and 7th BM+DP-MSC single administration, and 4th BM-MSC double application, 6th DP-MSC double application and 8th BM+DP-MSC double application groups, however, in the 4th BM-MSC double application, 6th DP-MSC double application and 8th BM+DP-MSC double application groups, the resultant healing which was not compensated with an unknown reason other than the trauma caused by the surgical procedure for the second application, did not reach the level of the single application groups. 
The application of mesenchymal stem cells originating from rat bone marrow alone and in combination wth dental pulp, increased regeneration in experimentally induced peripheral nerve injuries in rats, determined by both sciatic nerve function index and histopathological methods.