Psikososyal destek profesyonellerinde görülen ikincil travma ve başa çıkma tutumlarının incelenmesi: Sosyal politika açısından öneriler
Investigation of secondary trauma and coping attitudes in psychosocial support professionals: Suggestions for social policy
Yazar: SEVDE KÖKSAL
Danışman: DOÇ. DR. MELEK ZUBAROĞLU YANARDAĞ
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Hizmetler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyal Hizmet = Social Work

Özet:
Bu çalışma kapsamında psikososyal destek profesyonellerinin ikincil travma deneyimleri ve başa çıkma becerilerini nitel araştırma yöntemiyle incelenerek ihtiyaç duyulan sosyal politika uygulamalarını ortaya konulması amaçlamaktadır. Çalışmanın modeli psikososyal profesyonellerinin deneyimlerine odaklanabilmek amacıyla nitel araştırmaların fenomenoloji deseni ile kurgulanmıştır. Bu kapsamda psikososyal alanda çalışan 20 uzman ile yarı yapılandırılmış görüşmeler sağlanarak veriler toplanmıştır. Toplanan verilerin analizi, nitel araştırma yöntemlerinden tematik analiz yöntemiyle sağlanmıştır. Analiz sonucunda 4 ana tema oluşmuştur. Psikososyal profesyonellerinin deneyimleri kapsamındaki tema çerçevesinde uzmanların ikincil travma, zorlayıcı deneyimler ve bu deneyimlerin etkisine ilişkin örüntüler ortaya çıkmıştır. Bu tema çerçevesinde her uzmanda ikincil travma deneyiminin olmadığı fakat zorlayıcı deneyimler olarak ikincil travmatik stres tepkilerine benzer şekilde deneyimleri olduğu görülmektedir. Mesleğin doğası teması çerçevesinde uzmanların yaptıkları işin zorlayıcı etkisinden yanında mesleki ve kişisel anlamda tatmin sağladıkları örüntülerin şekillendiği görülmektedir. Sistemi içinde psikososyal destek profesyoneli teması çerçevesinde uzmanların kurumsal mekanizmaları ve destekleri olumlu ve olumsuz düzeyde değerlendirme eğiliminin farklılaştığı, eğitim ve süpervizyon kapsamında sistematik düzeyde desteklenmeye ilişkin ihtiyaçları olduğu görülmektedir. Son tema olarak başa çıkma teması kapsamında uzmanların bireysel öz bakım ve sosyal destek ağlarıyla iş stresine karşı başa çıkabildikleri, bunun yanında kurumsal destek kaynakların açısından desteklenmeye ilişkin ihtiyaçlarının detaylı örüntüleri yakalanmıştır. Belirtilen ihtiyaçların sosyal politika çerçevesinde nasıl kurgulanabileceğine ilişkin detaylar öneriler başlığı altında ele alınmıştır.

Abstract:
This study aims to examine the secondary trauma experiences and coping skills of psychosocial support professionals using qualitative research methods and to reveal the necessary social policy practices. The model of the study was constructed with the phenomenology design of qualitative research in order to focus on the experiences of psychosocial professionals. In this context, data were collected through semi-structured interviews with 20 experts working in the psychosocial field. The collected data were analysed by thematic analysis method, one of the qualitative research methods. As a result of the analysis, 4 main themes were formed. Within the framework of the theme under the experiences of psychosocial professionals, patterns emerged regarding secondary trauma, challenging experiences and the impact of these experiences. Within the framework of this theme, it is seen that not all experts have secondary trauma experience, but they have experiences similar to secondary traumatic stress reactions as challenging experiences. Within the framework of the theme of the nature of the profession, it is seen that the patterns in which the experts provide professional and personal satisfaction besides the challenging effect of their work are shaped. It is observed that within the framework of the psychosocial support professional theme within the system, the tendency of experts to evaluate institutional mechanisms and supports at positive and negative levels differs, and they need support at a systematic level within the scope of training and supervision. As the last theme, coping, detailed patterns of the experts' coping with work stress through individual self-care and social support networks, as well as their needs for support in terms of institutional support resources were captured. The details on how the stated needs can be constructed within the framework of social policy are discussed under the heading of recommendations.