Şizofreni tanısı olan bireylerin psikolojik iyilik durumu, sosyal destek algısı ve sosyal medya kullanımı ile ilgili özelliklerin incelenmesi
Investigation of relationships among psychological well-being, perception of social support and social media use of individuals diagnosed with schizophrenia
Yazar: ENES TAPLI
Danışman: DOÇ. DR. FAHRİYE OFLAZ
Koç Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Bağımlılık = Dependency ; Kendini damgalama = Self stigmatization ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Sosyal destek = Social support ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
Amaç: Bu araştırma şizofreni tanısı olan bireylerin; psikolojik iyi oluşları, sosyal destek algıları, kendilerini damgalama düzeyleri ve sosyal medya kullanım özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapıldı.
Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı olan bu araştırma Nisan-Temmuz 2021 tarihleri arasında İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı ruh ve sinir hastalıkları hastaneleri ve bunlara bağlı toplum ruh sağlığı merkezlerinde hizmet alan ve herhangi bir kuruma bağlı bulunmayan, araştırmaya katılmayı kabul eden şizofreni tanısı olan 169 birey ile yapılmıştır. Veriler araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda geliştirilen bireysel tanımlayıcı özellikler formu ve kendini damgalama ölçeği, çok boyutlu algılanan sosyal destek ölçeği, sosyal medya bağımlılığı ölçeği - yetişkin formu, psikolojik iyi oluş ölçeği kullanılarak toplanmıştır.
Bulgular: Psikolojik iyilik hali, para kazandığı düzenli bir işi bulunanlarda, üniversite mezunu olanlarda, geliri giderinden fazla olanlarda, hastalığını sosyal medya hesaplarında gizleme ihtiyacı duymayanlarda, hastalığı yüzünden sosyal medya hesaplarında hiç dışlanmayanlarda anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Algılanan sosyal destek açısından arkadaş ve aile alt ölçek puanları arttıkça psikolojik iyi oluş puanının arttığı; kendini damgalama algılanan değersizlik ve sosyal medya bağımlılığı sanal tolerans alt ölçek puanları arttıkça psikolojik iyi oluş puanının azaldığı bulunmuştur.
Sonuç ve Öneriler: Algılanan sosyal desteğin psikolojik iyi oluşu olumlu, kendini damgalamanın olumsuz etkilediği görüldü. Sosyal medyadan uzak kalmayı tolere edemeyenlerin psikolojik iyi oluşları daha düşüktü. Katılımcılarının çoğunun sosyal medya kullandığı ve buradan gelecek desteğe açık oldukları görüldü. Şizofreni hastalığının biyopsikososyal yönleri göz önüne alınarak tedavide sosyal medyaya da yer verilmesi ve bunun üzerinde detaylı araştırmalar yapılması önerilmektedir.

Abstract:
Purpose: The aim of this study was to examine the relationship between psychological well-being, perceptions of social support, self-stigmatization and social media usage characteristics of individuals with schizophrenia.
Method: This descriptive and correlation-seeking study was conducted between April-July 2021, among 169 patients with schizophrenia who accepted to participate into the research, who received services in mental health hospitals and community mental health centers affiliated to Istanbul Provincial Health Directorate. Data were collected using individual descriptive characteristics form, self-stigma scale, multidimensional perceived social support scale, social media addiction scale - adult form, and psychological well-being scale.
Results: Psychological well-being was found to be significantly higher in those who have a regular job, university graduates, more income than their expenses and do not need to hide their illness in their social media accounts. As the friend and family subscale scores of perceived social supports increased, the psychological well-being score increased. As the perceived worthlessness subscale score of self-stigmatization and virtual tolerance subscale score of social media addiction increased, the psychological well-being score decreased.
Conclusion and Suggestions: Psychological well-being is affected positively by social support and negatively by self-stigma. Those who could not tolerate staying away from social media had lower psychological well-being. Most of the participants use social media and are open to support from there. Considering the biopsychosocial aspects of schizophrenia, social media should also be included in the treatment. More studies are needed on this subject.