İnsan ve primatlarda büyüme modellerinin karşılaştırılması
Compare with human and primates within their growth patterns
Yazar: MEHMET GÖKHAN SARAÇ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET SAĞIR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Antropoloji Ana Bilim Dalı / Fizik Antropoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Antropoloji = Anthropology
Dizin: Büyüme = Growth ; Gelişme = Development ; Maymunlar = Primates

Özet:
Bu çalışmada büyümenin yaşam döngüsündeki yeri, önemi ve tarihçesinden hareketle taksonomik olarak dahil olduğumuz memeliler sınıfı, primat takımı ve insan türünün büyüme örüntüleri ele alınmıştır.Memelilerin, primatların ve insanın büyüme örüntüsü; büyüme safhaları, büyüme eğrileri ve gelişim özellikleri bakımından aradaki benzerlik-farklılıklar araştırmıştır. Bu bağlamda ortaya atılan heterokronik süreçler ve neoteni kavramının tutarlılığı araştırılmıştır.Sonuç olarak primat takımının memeliler sınıfından üreme davranışı ve yavrulama karakteristiği ile farklı bir yapıya sahip olduğu ortadadır. Büyüme safhaları bakımından insan çocukluk ve adölesan safhası ile diğer primatlardan bariz bir şekilde farklıdır. Bu farklılık büyüme eğrilerindeki karakteristik yapılarında (beyin-vücut gelişimi, üreme, dişlenme kazanım sürecinde de) kendini göstermektedir.İnsan ve diğer primatlar büyüme ve gelişme yönüyle karşılaştırılmış gerek büyüme eğrisi yönüyle gerekse çocukluk ve adölesan büyüme safhaları açısından diğer canlılarda olmayan bir karaktere sahip olduğu görülmüştür.Ayrıca insanın evrimsel gelişimi ile ilgili ortaya atılan heterokronik süreç hipotezleri açıklanmıştır. Bu hipotezler arasında en fazla bilimsel tartışmalara konu olan neoteni teorisi üzerine odaklanılmıştır. Neoteni'nin günümüzde yaşayan insan toplumlarında benzer bir durumun gözlenmeyişi ve yapılan matematiksel analizler araştırmalarında herhangi bir destek bulunamamıştır.

Abstract:
In this thessis handles the growth?s importance and place in the cycle of life and its growth?s forming history. In the connection of tacsonomic classification human concern with mammals class, primate order and human specy?s growth and development patterns were reviewed. Mammals, primates and human growth patterns were researched on the base of similarities and differences in accordance with the phases of growth, growth curves and development traits. In these context heterochronic processes and concept of neoteny were explored whether consistent or not.To the result of it was revealed in primate order has got a different structure on the base of reproductive behavior and offspring charateristic from mammals class.Human?s childhood and adolescence growth phases were completely different process from the other primate order?s members. That difference was shown as a growth?s curves distinctive traits (in acquirement processes of brain-body development, productivity, dental eruption).Homo sapiens were compared with primates in respect of growth and development and it was indicated that human has got a unique character that is existence the phases of adolescence and childhood. And these phases has not got any other animals in living world.In the perspective of human?s evolutional development process hypothessis about heterochoric process were also described. Among these hypothessis it was focused the theory of neoteny that was a subject in most scientific arguments. Neoteny was not found in a similarity case in nowadays human populations and there were not any support among the mathematical analysis researches.