Tölögön Kasımbekov insan ve eser
Tologon Kasymbekov human and work
Yazar: SAMET AZAP
Danışman: PROF. DR. ORHAN SÖYLEMEZ
Ardahan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebiyat = Literature ; Kasımbekov, Tölögön = Kasımbekov, Tölögön ; Kırgız edebiyatı = Kyrgyz literature ; Kırgızistan = Kyrgyzstan ; Roman = Novel ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; İnsan = Human

Özet:
Tölögön Kasımbekov Kırgız edebiyatının sayılı yazarlarından biridir. Tarihsel romancı yönüyle tanınan Kasımbekov, romanlarını tarihte yaşamış önemli kişilerin hayatları üzerine kurgularken, konularını yaşanmış tarihi olaylardan almıştır. Yazarın romanları yanında sosyal meseleri işlediği öyküleri de onun yazar kişiliği ve toplumsal duyarlılığı hakkında ipucu verir. Kasımbekov'un hayatının, sanatçı kişiliğinin ve eserlerinin incelendiği bu çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, yazarın sosyal, siyasi ve edebi hayatı hakkında bilgiler verilmiştir. İkinci bölümde, yazarın öyküleri "Yapı ve İzlek" bağlamında incelenmiştir. Üçüncü bölümde, yazarın beş romanı "Yapı ve İzlek" bağlamında incelenmiştir. Son bölümde ise, yazarın romanları ve öyküleri kullandığı anlatım teknikleri ve söyleyiş özellikleri bakımından "Dil ve Üslup" açısından incelenmiştir. Sonuç kısmında ise yazarın hikâye ve romanlarına genel bir bakışla çıkarımda bulunulmuştur. 
Bu dört bölüm dışında kaynakça kısmı Tölögön Kasımbekov kaynakçası ve genel kaynakça olmak üzere iki ayrı kısımda verilmiştir. Ekler kısmında; yazarın ve eşinin hayattayken vermiş olduğu röportajlar ile Kırgızistan'da milletvekili oğlu Raykan Tölögönov ile tarafımızca yapılan röportaja ve ünlü yazarlarla Kasımbekov hakkında yapılan söyleşilere yer verilmiştir. Yine ekler bölümünde yazarın aldığı ödüllere, kendi el yazısına, öğrenci karnesine ve kişisel resimlerine yer verilmiştir.

Abstract:
Tölögön Kasymbekov is one of the most remarkable writers of Kyrghiz Literature. Known as a famous writer of historical novels, Kasymbekov bases his novels on the life of real people and chooses the themes for his novels from real historical facts. Besides the novels, he has also written short stories, in which he discusses social problems, marking his personality and social sensibility. This dissertation consists of four parts; where the life of Kasymbekov, his art personality and works have been analyzed. In the first part, information about social, political and literary life of the writer is given. The second part consists of analysis of writer's stories under the heading "Structure and Theme". The third part is devoted to the analysis of the five historical novels of the writer under the heading "Structure and Theme". The last part, consists of analysis of "Language and Style", the content of which is composed of the expression technics and special way of speaking, used by the writer in his novels and stories.
Except for those four parts, the Bibliography, which is divided into two parts, Bibliography of Tologon Kasymbekov and General Bibliography, the Conclusion part takes place in the end. In the Supplementary part, an interview made with the writer and his wife while they were alive is presented, and another interview made personally in Kyrghizstan with writer's son, the member of Parliament Raykan Tologonov, on the famous writer takes place. In the same place, at the end of the work, awards won by the writer, his own handwriting, student's report card and personal photos are given.