Vestibüler migren ve baş dönmesi olmayan migren hastalarının  klinik özelliklerinin karşılaştırılması
Comparison of clinical features between vestibular migraine and migraine without vertigo
Yazar: PINAR ÖZÇELİK
Danışman: PROF. DR. GÜLDEN AKDAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Baş ağrısı = Headache ; Depresyon = Depression ; Migren hastalıkları = Migraine disorders ; Vertigo = Vertigo ; Vestibüler hastalıklar = Vestibular diseases ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Vestibüler migren ve baş dönmesi olmayan migren klinik özellik olarak birçok noktada birliktelik ve farklılık göstermektedir. Her iki grubun baş ağrısı özelliklerinin, baş ağrısının neden olduğu işlev kaybının değerlendirilmesi, anksiyete ve depresyon varlığının ve derecesinin araştırılması, mevcut hastalıkların yaşam kalitesini ne denli etkilediğinin gösterilmesi ve bu bulguların her iki grup arasında karşılaştırılması hedeflenmiştir. Ayrıca vestibüler migren hastalarında baş dönmesi özelliklerinin, eşlik eden nörootolojik bulgularının ve baş dönmesinin neden olduğu işlev kaybının değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.
.
Yöntem: Çalışmamızda, DEÜTF Nöroloji Anabilim Dalı Polikliniğinde The International Classification of Headache Disorders 3 Beta (ICHD beta-3) tanı kriterlerine göre vestibüler migren (VM) tanısı almış 35 hasta, baş dönmesi yakınması olmayan auralı ve/veya aurasız migren (BDOM) tanısı almış 35 hasta yer almıştır. Her iki hasta grubuna da Migren Engellilik Değerlendirmesi (MIDAS), Sağlık Anksiyetesi Ölçeği (SAÖ), Yaşam Kalitesi Ölçeği 12 Soruluk Kısa Formu (YKÖ), Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), 12 Soruluk Allodini Değerlendirme Formu (ADF), Durumluluk Sürekli Kaygı Envanteri (DSKE) ve Aktiviteye Özgü Denge Güvenlilik Skalası (AÖDGS) ölçekleri uygulanmıştır. Ayrıca, VM hastaları Baş Dönmesi Engellilik Envanteri (BDEE) ile değerlendirilmiştir. Her iki grubun baş ağrısı özellikleri ve demografik bilgileri kaydedilmiştir.
Bulgular: Baş ağrısı başlangıç yaşı VM grubunda 26,2 (±11,16); BDOM grubunda 20,91 (±5,93) olmak üzere VM grubunda daha geç başlangıçlıdır (p=0,038). VM grubundaki vestibüler semptomlar; 21 (%60) hastada çevrenin dönme illüzyonu şeklinde tanımlanmıştır. Baş dönmesi ve baş ağrısının 17(%48,6) hastada aynı atak içinde olduğu görülmüştür. VM hasta grubunda baş dönmesi atağı ile başvuru sırasında migren tanısı alan hasta sayısı 22 (%66,7) olup, bu hastalardan 19 (%76)'unda ailede migren öyküsü mevcuttur. MIDAS derecesi ortalaması; VM grubunda 2,59 (±1,32), BDOM grubunda 2,82 (±1,16) olarak bulunmuştur ve anlamlı farklılık saptanmamıştır (p=0,352). BDÖ; VM grubunda 11,29 (±8,30), BDOM grubunda 7,21 (±6,64)'dir ve VM grubunda anlamlı derecede yüksektir (p=0,024). DSKE ortalaması, VM grubunda 38,88 (±4,95), BDOM grubunda 41,68 (±6,67)'dir ve BDOM grubunda anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p=0,042). SAÖ ortalamaları VM grubunda 14,14 (±5,93), BDOM grubunda 13,51(±5,38)'dir ve anlamlı farklılık mevcut değildir (p= 0,173). BDEE; VM grubunda değerlendirilmiş olup, ortalama 50(±21,44)'dir ve orta dereceli engelliliği göstermekteydir. AÖDS ortalaması; VM grubunda %62,97 (±20,79), BDOM grubunda %84,84 (20,33)'dır ve VM grubunda anlamlı derecede yüksektir (p=0). ADF ortalamaları; VM grubunda 4,54(±3,44), BDOM grubunda 5,57(±5,44) olup, anlamlı farklılık yoktur (p=0,84). YKA; VM grubunda %51,04 (±22,74), BDOM grubunda %61,04 (±20,02)'dir ve anlamlı farklılık mevcut değildir (p=0,06). VM grubunda benign paroksismal pozisyonel vertigo (BPPV) 18 hastada mevcut olup, hastaların hepsi Epley manevrasından fayda görmüştür.
Sonuç: VM ve BDOM'de anksiyete ve depresyon komorbid problemlerdir. Her iki hastalık da engellilik oluşturmakta ve yaşam kalitesini olumsuz yönde etkilemektedir. VM hastalarının vestibüler bulguları değişkenlik göstermekte, hastalık günlük aktivitelerdeki dengeyi olumsuz yönde etkilemekte ve baş dönmesi, baş ağrısıyla birlikte bu hastalarda işlev kaybını artırmaktadır. Günlük klinik pratikte sık bir başvuru nedeni olan baş dönmesi yakınmasının altında migren olabileceği ve baş dönmesi ataklarının migren baş ağrısı tedavisiyle gerileyebileceği akılda tutulmalı ve baş ağrısı sorgulanmalıdır. Ayrıca vestibüler migren hastalarında kontrol vizitlerdeki pozisyonel baş dönmesi sorgulanması ve BPPV varlığında, düzeltici manevralarla tedavisi ek katkı sağlamaktadır.






Anahtar Sözcükler: Vestibüler migren, Migren, Anksiyete, Depresyon, Yaşam Kalitesi

Abstract:
Aim: Vestibular migraine and migraine without vertigo are clinically similar and differentiated in many points. The aim of this study was to evaluate the headache characteristics of both groups, the loss of function caused by headache, to investigate the presence and degree of anxiety and depression, the effect of existing diseases on the quality of life and to compare these findings between the two groups. It is also aimed to assess the  vertigo characteristics, neurootological findings and loss of function caused by vertigo in vestibular migraine group.
Material and Method: In our study, 35 patients with vestibular migraine diagnosis(according to ICHD beta version 3) and 35 patients with migraine without vertigo (aura +/-) were included in DEÜTF Neurology Department Policlinic. The Migraine Disability Assessment (MIDAS), 12-item Allodynia Symptom Checklist (ASC-12), Beck Depression Inventory (BDI), State-Trait Anxiety Inventory (STAI), health anxiety inventory (HAI), World Health Organization Quality Of Life Questionaire Short Form -12(WHOQL-SF12), The Activities Specific Balance Confıdence (ABC) Scale were compared in both groups. Dizziness Handicap Inventory was assessed in the vestibular migraine group. The headache characteristics of both groups were evaluated with anamnesis form. 
Results: The onset age of headache in the VM group was 26.2 (± 11.16); 20.91 (± 5.93) in the MWV group and later in the VM group (p = 0.038). Vestibular symptoms in the VM group; Twenty-one (60%) patients were describe sense of environmental rotation. Vertigo and headache were in the same attack in 17(%48,6)  patient. In the VM patient group, the number of migraine patients who diagnosed with migraine at the time of admission with vertigo was 22 (66.7% and 19 (76%) of these patients had migraine history in their family. MIDAS grade average; 2.59 (± 1.32) in the VM group, 2.82 (± 1.16) in the VM group and there was no significant difference (p = 0,352). BDI; 11.29 (± 8,30) in the VM group, 7.21 (± 6.64) in the MWV group and significantly higher in the VM group (p = 0.024). The STAI mean was 38.88 (± 4.95) in the VM group, 41.68 (± 6.67) in the MWV group and significantly higher in the MWV group (p = 0.042). There was no significant difference in the mean values of HAI, VM group's mean was (14,14 ± 5,93) and in the MWV group's mean was (13,51 ± 5,38) (p = 0,173). DHI were assessed in the VM group with a mean of 50 (± 21.44) and showed moderate disability. The mean ABC Scale was 62.97% (± 20.79) in the VM group and 84.84% (20.33) in the MWV group and significantly higher in the VM group (p = 0). The ASC averages; 4.54 (± 3.44) in the VM group, 5.57 (± 5.44) in the MWV group and there was no significant difference. WHOQL-SF12 mean was 51.04% (± 22.74) in the VM group and 61.04% (± 20.02) in the MWV group and there was no significant difference (p = 0.06). In the VM group, benign paroxysmal positional vertigo (BPPV) was present in 18 patients and all of the patients benefited from the Epley maneuver.
Conclusion: Anxiety and depression are comorbid problems in VM and BDOM. Both diseases cause disability and have negative affect on life quality. The vestibular findings of VM patients vary, the disease affects the balance in daily activities negatively, and vertigo and headache increase the loss of function in these patients. It should kept in mind in clinical practise, migraine may be the reason of vertigo and treating migraine attacks also reduces vertigo. Therefore headache should be questioned. In addition, in the presence of BPPV in vestibular migraine patients, corrective maneuvers provide additional benefit.

Key Words: Vestibular migraine, Migraine, Anxiety, Depression, Quality of Life