Kardiyovasküler hastalık tanısıyla hastanede yatan tip 2 diyabetli bireylerin diyabet tedavisine uyumunun değerlendirilmesi
Evaluation of the compliance of individuals with type 2 diabetes who are hospitalized with the diagnosis of cardiovascular disease
Yazar: HATİCE DİLEK ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. SEVGİ KIZILCI ÖZ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Tedaviye bağlılık ve uyum = Treatment adherence and compliance ; Teşhis = Diagnosis ; Yatan hastalar = Inpatients

Özet:
Çalışmanın amacı, kardiyovasküler hastalık tanısıyla hastanede yatan tip 2 diyabetli bireylerin diyabet tedavisine uyumunun değerlendirilmesidir. 
Çalışmanın örneklemini; kardiyovasküler hastalık tanısıyla hastanede yatan tip 2 diyabetli 118 kadın, 148 erkek olmak üzere 296 hasta oluşturmuştur. Çalışma için etik kurul onayı ve tüm hastalardan bilgilendirilmiş onam alınmıştır. Çalışmanın verileri, yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Hastaların, yaşı 32-92 arasında ve diyabet süresi ortalama 13 yıldır. Verilerin değerlendirmesinde Spearman ve Pearson Korelasyon Analizi, Mann-Whitney-U testi ve Kruskall-Wallis testi kullanılmıştır. 
Hastaların %99,3'ünün tip 2 diyabet tedavisine uyumu orta düzeyde bulunmuş, yaş ortalaması arttıkça tip 2 diabetes mellitus tedavisine uyumun azaldığı, eğitim düzeyi yükseldikçe tedaviye uyumun arttığı belirlendi (p<0.05). Yalnız yaşayan, diyabet hakkında bilgi almamış, bilgi kaynağı sınırlı olan, tamamlayıcı tedavi uygulayan, nöropati, nefropati ve diyabetik ayak tanısı olan, sigara ve alkol kullanan ve hastaneye yatış nedeni koroner arter bypass greft olan hastaların tip 2 diyabet tedavisine uyumu diğer hastalara göre daha düşük bulundu (p<0.05). Medeni durum, sosyal güvence, çalışma durumu, aylık gelir, ailede diyabetli birey olması ve son altı ayda diyabet nedeniyle hastaneye yatış durumuna göre tip 2 diyabet tedavisine uyum puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Hastalarda tedaviye uyum arttıkça HbA1c düzeylerinde düşüş tespit edildi (p<0.01).
Elde edilen sonuçlar, kardiyovasküler hastalık nedeniyle hastanede yatan hastaların tip 2 diyabet tedavisine uyumunun yeterli olmadığını, hastaların özellikle eğitim düzeyi ve diyabet hakkında bilgi alma durumunun tedaviye uyumda etkili olduğunu göstermektedir. Bu sonuçlara göre, kardiyovasküler hastalık tanısıyla izlenen diyabetli bireylerin, tedaviye uyumunun değerlendirilmesi ve iyileştirilmesine yönelik çalışmalar yapılması önemlidir.
Anahtar Kelimeler: Tip 2 Diyabet, Tedaviye Uyum, Kardiyovasküler Hastalık, Hemşirelik

Abstract:
The aim of the study is to evaluate the compliance with diabetes treatment of individuals with type 2 diabetes who are hospitalized with the diagnosis of cardiovascular disease.
The sample of the study; consisted of 296 patients, 118 women and 148 men, with type 2 diabetes who were hospitalized with the diagnosis of cardiovascular disease. Ethics committee approval and informed consent were obtained from all patients for the study. The data of the study were collected by face-to-face interview method. The age of the patients is between 32 and 92 years and the duration of diabetes is 13 years. Spearman and Pearson Correlation Analysis, Mann-Whitney-U test and Kruskall-Wallis test were used to evaluate the data.
Compliance with type 2 diabetes treatment was found to be moderate in 99.3% of the patients. It was determined that compliance with type 2 diabetes mellitus treatment decreased as the mean age increased, and compliance increased as the education level increased (p<0.05). Compliance with type 2 diabetes treatment of patients who live alone, have no information about diabetes, have limited information source, apply complementary therapy, have a diagnosis of neuropathy, nephropathy and diabetic foot, smoking and drink alcohol, hospitalized for coronary artery bypass graft was lower than the other patients (p<0.05). There was no statistically significant difference between compliance scores for type 2 diabetes treatment according to marital status, social security, employment status, monthly income, having a family member with diabetes, and hospitalization for diabetes in the last six months (p>0.05). HbA1c levels decreased as patients' adherence to treatment increased (p<0.01).
The results show that the compliance of patients hospitalized with cardiovascular disease to type 2 diabetes treatment is not sufficient, and that the level of education and information about diabetes are effective in compliance with treatment. According to these results, it is important to evaluate and improve the adherence to treatment of individuals with diabetes who are followed up with a diagnosis of cardiovascular disease.
Keywords: Type 2 Diabetes, Treatment Compliance, Cardiovascular Disease, Nursing