Kocaelide kentsel dönüşüm ve yapısal atıkların değerlendirilmesi
Urban transformation and assessment of structural wastes for Kocaeli
Yazar: MEHMET ÖZER
Danışman: PROF. DR. MEHMET SALİM ÖNCEL
Gebze Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Atık beton = Waste concrete ; Atık değerlendirme = Waste evaluation ; Atıklar = Wastes ; Kentsel alanlar = Urban areas ; Kentsel atıklar = Urban wastes ; Kentsel yenileme = Urban redevelopment ; Yapılaşma = Structuring

Özet:
Ülkemizde ve dünyada kentler; ekonomik sebepler, sosyal gelişimdeki yetersizlik, aşırı nüfus yığılmaları, yanlış yer seçimi ve doğal afetler gibi nedenlerden dolayı yenileme, dönüşüm, yeniden yerleştirme ve iyileştirmeye yönelik proje ve uygulamalara ihtiyaç duymaktadır. 
Kentsel dönüşüm kapsamında eski konutların yenilenmesi, tadilatı veya yıkımı, beraberinde çözülmesi gereken önemli problemleri de getirmektedir.  Bunlar arasında en önemlisi inşaat ve yıkıntı atıkları olarak da bilinen yapısal atıklardır. Oluşan yapısal atıkların en uygun şekilde geri kazanımı sağlanmalı ve elde edilen yeni ürünler inşaat ve yapı sektöründe tekrardan hammadde kaynağı olarak kullanılabilmelidir.
Bu çalışmanın amacı, Kocaeli ili İzmit ilçesinin en eski ve yapılaşmanın en çarpık olduğu yerleşim yerlerinden Erenler Cedit mahallesinde başlatılacak olan kentsel dönüşüm kapsamında oluşacak yapısal atık miktarlarını ve türlerini belirlemek ve uygulanabilecek bertaraf yöntemlerinin yaklaşık maliyet analizlerini belirlemektir. Çalışma alanında yaklaşık olarak 1181 adet konut, 21 adet ticari konut, 9 adet depo, cami ve okul bulunmaktadır. Kentsel dönüşüm kapsamında yenilenmesi planlanan alan yaklaşık 104000 m²'dir. Çalışma kapsamında göz önünde bulundurulan gider maliyetleri; yıkım, nakliye, hafriyat giderleri ile döküm sahasına ödenen ton başına harç gideri ve diğer giderleri içermektedir. Kentsel dönüşüm kapsamında yıkılacak olan yapıların geri dönüşümden elde edilmesi planlanan gelirler ise her türlü kullanılabilecek kapı ve pencere, beton ve tuğla, hurda demir ve diğer geri dönüşebilecek malzemeleri içermektedir. Yapılardan çıkarılması planlanan geri dönüşüm için kullanılacak malzemelerin, çıkarım esnasında ve diğer koşullardan dolayı (yıkım, taşıma koşulları, depolama koşulları vb.), %20 oranında fire vereceği düşünülmüştür. Çalışmanın sonunda geri dönüştürülebilecek atıkların kullanım alanları ile ilgili öneriler sunulmuştur.

Abstract:
Cities in our country and in the world need the projects and applications for renovation, transformation, resettlement and improvements because of the economic reasons, inadequate social development, overpopulation, wrong location and natural disasters.
Renovation, demolition of old houses within the scope of urban transformation brings with it important problems that need to be solved. The most important of these are structural wastes, also known as construction and demolition wastes. Recovering the structural wastes in the most appropriate way should be ensured and the new products obtained should be re-used as raw material source in the construction and construction sectors.
The aim of this study is to determine the amount and types of structural waste to be initiated within the scope of urban transformation to be initiated in Erenler Cedit, one of the oldest settlements of Kocaeli province, Izmit. There are approximately 1181 residences, 21 commercial residences, 9 depots, mosque and school in the study area. The area planned to be renewed within the scope of urban transformation is approximately 104000 m².Revenues that are planned to be obtained from the buildings that will be demolished within the scope of urban transformation include the doors and windows, concrete and bricks, scrap iron and other recyclable materials that can be used. It is thought that the materials to be used for recycling planned to be removed from the buildings will cause 20% waste during the extraction and due to other conditions. At the end of the study, suggestions were made about the usage areas of the recyclable wastes.