Migren ve gerilim tipi baş ağrısı hastalarında mükemmeliyetçilik ile baş ağrısı klinik özellikleri ve eşlik eden depresyon ve anksiyete semptomları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Evaluation of relationship between perfectionism and clinical features of headache and comorbid depression and anxiety among migraine and tension-type headache patients
Yazar: AYŞE SENA SARIDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BARIŞ ÖNEN ÜNSALVER
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Baş ağrısı = Headache ; Baş ağrısı bozuklukları = Headache disorders ; Depresyon = Depression ; Hastalar = Patients ; Migren hastalıkları = Migraine disorders ; Mükemmeliyetçilik = Perfectionism ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırma, migren ve gerilim tipi baş ağrıları olan bireylerde mükemmeliyetçiliğin, hastaların baş ağrısı özellikleri, şiddeti, baş ağrısı atak sıklığı, ağrıyı tolere edebilme ve dayanma kapasiteleri üzerine olan etkilerini değerlendirmek ile birlikte eşlik eden depresyon ve anksiyete semptomları görülme sıklığı ve şiddeti üzerine olan etkilerini incelemek amacıyla gözlemsel tanımlayıcı bir çalışma olarak yapılmıştır.  Araştırma Aralık 2017- Haziran 2018 tarihleri arasında yürütülmüş olup, çalışmaya 50 migren, 50 gerilim tipi baş ağrısı (GTBA), 50 kontrol hastası olmak üzere 150 hasta katılmıştır. GTBA ve migren grubunda yer alan katılımcılara baş ağrısı klinik özellikleri ve gündelik aktivitelere etkilerini içeren sosyodemografik veri formu, Vizuel Analog Skala (VAS), Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği (ÇBMÖ), Beck Depresyon (BDE) ve Anksiyete Envanterleri (BAE) ve Rahatsızlığa Dayanma Ölçeği (RDÖ) verildi. Ölçümle elde edilen verilerin analizinde, grup karşılaştırmalarında ANOVA ki kare ve Mann-Whitney U testleri kullanırlırken, veriler arası korelasyonlar Spearman Korelasyon Katsayısı ile hesaplanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, her 2 baş ağrısı grubunda da daha yüksek anksiyete ve depresyon oranları tespit edilirken, psikiyatrik eş tanılar baş ağrısı ataklarının en sık karşılaşılan tetikleyicilerdir. Yapılan çalışmalarda mükemmeliyetçi, duygusal yönden katı, hırslı, esnek düşünememe, yüksek başarı güdüsü olan, düzenli, rekabetçi kişilik yapılarında olan kişilerin migren yatkınlığı görülmüştür. 
Bu çalışmalar sonucunda elde edilen verilerin gelecekte yapılacak baş ağrısı gruplarına yönelik çeşitli psikoterapi müdahelelerine kaynak olması ve elde edilen verilerin gelecek araştırmalara ışık tutması beklenmektedir. 

Anahtar Kelimeler: migren, gerilim tipi baş ağrısı, mükemmeliyetçilik, anksiyete, depresyon

Abstract:
This study was carried out as an observational and descriptive study in order to examine the relationship between perfectionism and clinical features of headache and comorbid depression and anxiety among migraine and tension-type headache (TTHA) patients. The study was carried out between December 2017 and June 2018 with a total of 150 patients (50 migraines, 50 TTHA and 50 healthy volunteers). Participants received sociodemographic data form including clinical features of headache and effects on daily activities, Visual Analog Scale (VAS), Multidimensional Perfectionism Scale (MPS), Beck Depression (BDI) and Anxiety Inventory (BAI), Discomfort Intolerance Scale (DIS). While ANOVA, chi-square Mann-Whitney U tests were applied for group comparisons, Spearman Correlation Coefficient were applied for data correlation in statistical analysis. According to the findings of the study, higher anxiety and depression rates were detected in each of the 2 headache groups, while psychiatric comorbidities were the most common triggers of headache attacks. In the studies conducted, perfectionist, emotionally strict, ambitious, flexible thinking, high success motivation, regular, competitive personality structures of people with migraine predisposition has been seen.
It has been expected that the results achieved from the data collected in this study would precipitate various psychotherapeutic intervations and lead further clinical studies. 

Key Words: migraine, tension-type headache, perfectionism, anxiety, depression