Kibyra antik kentinden opus spicatum döşemeler
Opus spicatum pavements from ancient Kibyra city
Yazar: ESRA SAYIN
Danışman: DOÇ. DR. DERYA ŞAHİN
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Antik şehirler = Antique cities ; Arkeolojik kazılar = Archaeological excavations ; Döşeme = Slab ; Döşeme kaplaması = Floor covering ; Döşeme kaplaması = Floor covering ; Döşeme kaplaması = Floor covering ; Kibyra = Kibyra ; Mozaikler = Mosaics ; Opus spicatum = Opus spicatum

Özet:
'Kibyra Antik Kentinden Opus Spicatum Döşemeler' başlığı altında kaleme alınan bu tezin içeriği, 2009 ve 2014 yıllarında Kibyra Kentinde gerçekleştirilmiş kazılarla gün yüzüne çıkarılan opus spicatum döşemelerden oluşmaktadır. Bilimsel yayını henüz yapılmamış olan söz konusu döşemeler kent içinde I. Teras Caddesi olarak isimlendirilen alanın doğu stoası ve geç dönem dükkânlarının yanı sıra Odeion / Bouleterion önü geç dönem işliğinin zemininde yer almaktadır. Kent içinde yer alan bu döşemeler alışılagelmiş Anadolu mozaiklerinden farkı olarak pişmiş topraktan yapılmışlardır ve başta balıksırtı motifi olmak üzere geometrik bezeme tasarımına sahiplerdir. 
Bu çalışmada, sözü edilen döşemeler öncelikle bulundukları mekânla birlikte değerlendirilmiştir. Bu aşamada ait oldukları mimari yapıların tipolojik ve kronolojik değerlendirmelerinin yapılmasıyla döşemenin sahip olduğu işlevsel özellikler ortaya çıkarılmıştır. Böylece işlevsellik üzerine kurulu mekân-döşeme ilişkisi tespit edilmiştir. Ardından bezeme sınıflandırılması yapılarak şimdiye kadar yapılan mozaik çalışmaları ve arkeolojik bulgular çerçevesi içinde yorumlanmaya çalışılmıştır. Ayrıca Anadolu ve Anadolu dışındaki benzer örneklerin incelenmesi sonucunda döşemenin kökeni ve gelişiminin yanı sıra Anadolu coğrafyasındaki yeri ortaya çıkarılmıştır.
Sonuç olarak ait oldukları yapıların mimari özellikleri, buluntu kontekstleri ve döşemelerin teknik özellikleri neticesinde İ.S. 5. yüzyıla tarihleyebileceğimiz bu döşemeler üzerinde ilk kez kapsamlı bir çalışma bu tez vasıtasıyla gerçekleşmiş bulunmaktadır.


Anahtar Sözcükler: Kibyra, Zemin DöĢemesi, Opus Spicatum, PiĢmiĢ Toprak, Stoa, Geç Antik Dönem

Abstract:
The content of this thesis written down on under the title "Opus Spicatum pavements from Ancient Kibyra City" consists of opus spicatum floor pavements which are unearthed in excavations conducted in the Ancient City of Kibyra in 2009 and 2014. The above mentioned floor pavements the scientific release of which hasn't been realized yet hold their place within the city in the East Stoa of the area named First Terrace Street and on the floor of late period shops as well as on the front floor of Odeion / Bouleterion late period workshop. Those pavements sited within the city unlike conventional Anatolian mosaics are manufactured from terra cotta and possess geometric ornament design primarily herrignbone pattern.
The pavements mentioned in this paper are primarily assessed along with the location in which they are sited. At this stage, through the typological and chronological evaluations of the architectural structures to which they belong, the floor pavements' functional features are revealed. Hence;  the relation based on functionality is identified. Afterwards, performing ornament classification, it is tried to be interpreted in accordance with the mosaic studies and archeological findings discovered so far. Furthermore; as a result of analyzing similar samples from Anatolia and out of Anatolia, the origin and development of the pavement as well as its place in Anatolian geography are brought to light.
Consequently, by view of the architectural features of the constructions to which they pertain, foundling contexts and the pavements' technical features, a first comprehensive study on those pavements which we can date back to 5 B.C. is conducted by means of this thesis.


Keywords: Kibyra, Floor Pavement, Opus Spicatum, Terra Cotta, Stoa, Late Antique Er