Sıçan ovaryum iskemi - reperfüzyon modelinde, lamotrigin'in uzun dönem koruyucu etkileri
Long-term protective effects of lamotrigine in rat ovarian ischemia – reperfusion model
Yazar: RIZA AKTEPE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YILMAZ ÜÇÜNCÜ
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Lamotrijin = Lamotrigine ; Over = Ovary ; Reperfüzyon = Reperfusion ; Reperfüzyon lezyonu = Reperfusion injury ; Sıçanlar = Rats ; İskemi = Ischemia

Özet:
Amaç: Ovarium torsiyonu, üreme çağındaki kadınlarda sık görülen ve erken tanı konulup müdahale edilmesi gereken jinekolojik acil bir durumdur. Daha önce yapılan çalışmalarda deneysel olarak oluşturulmuş iskemi - reperfüzyon modelinde birçok etken maddenin akut etkileri incelenmiş olup, literatürde uzun dönemde bu etken maddelerin ovarium rezervine etkileri hakkında çalışma bulunmamaktadır. Biz bu çalışmamızda sıçanlarda deneysel olarak oluşturulan iskemi - reperfüzyon modelinde, lamotrigin'in ovariumlardaki uzun dönem anatomik, histolojik ve biyokimyasal olarak koruyucu etkilerini araştırmayı amaçladık.
Yöntem: Çalışmada toplam 40 adet 14 haftalık 220-270 gram (gr) (ortalama 230 gr) ağırlığında Sprague-Dawley türü dişi sıçan kullanıldı. Denekler rastgele dağıtılarak SHAM grubu, İ - R grubu, İ - R + LTG grubu ve R + LTG grubu olarak isimlendirilen 4 grup oluşturuldu. Genel anestezi altında sıçanların overlerine ulaşılarak damar klempleri ile 3 saat iskemi oluşturuldu. Grup 3'e iskemiden 30 dakika (dk) önce, grup 4'e ise reperfüzyondan 30 dakika önce intraperitoneal (ip.) 20 mg / kg LTG uygulandı.  İskeminin 3. saatinde damar klempleri açılarak sıçanların batınları cerrahi usule uygun olarak kapatıldı. Sıçanlar postoperatif 28 gün takip edildiler ve 28. günde alınan ovarium dokuları anatomik ve histolojik olarak incelendi. Kalplerinden alınan kan örneklerinden biyokimyasal olarak estradiol (E2), folikül uyarıcı hormon (FSH) ve antimullerian hormon (AMH) düzeyleri ölçümü yapıldı.
Bulgular: İ – R grubunda dejeneratif folliküllerde yaygın vakualizasyonların görüldüğü granüloza hücreleri izlendi. Yine bu grupta ovarium stromasında şiddetli hemoraji, fibrozis ve ödematöz alanlar izlendi (OHS:7). İ – R + LTG grubunda, İ – R grubuna göre OHS istatistiksel olarak anlamlı seviyede daha düşük hesaplandı (OHS: 2; p<0,000). R + LTG grubunda ise OHS skoru İ - R grubundan daha düşük olarak hesaplanmasına rağmen istatistiksel olarak fark görülmedi (OHS: 6; p>0,05). Serumda ölçülen FSH, E2 VE AMH değerleri açısından LTG'in koruyucu etkisi görülmedi. 
Sonuç: Deneysel olarak oluşturulan iskemi ve reperfüzyon hasarına karşı LTG'in koruyucu etkisi anatomik ve histolojik olarak tespit edildi. Sıçanların kan serumlarından ölçülen FSH, E2 VE AMH değerleri açısından LTG'nin koruyucu etkisi görülmedi.

Abstract:
Supervisor: Assistant Proffesor Yılmaz ÜÇÜNCÜ
Objective: Ovarium torsion is a gynecological emergency that is common in women of reproductive age and requires early diagnosis and intervention. In the previous studies, the acute effects of many active substances in the ischemia - reperfusion model created experimentally were examined, and there is no study in the literature about the effects of these agents on ovarium reserve in the long term. In this study, we aimed to investigate the long-term anatomical, histological and biochemical protective effects of lamotrigine in ovariums in the ischemia - reperfusion model created experimentally in rats. 
Methods: A total of 40 female Sprague-Dawley rats, 14 weeks old, weighing 220-270 grams (average 230 grams) were used in the study. The subjects were randomly distributed to form 4 groups named SHAM group, I - R group, I - R + LTG group and R + LTG group. Under general anesthesia, the ovaries of the rats were reached and ischemia was created for 3 hours with vascular clamps. 20 mg / kg LTG was administered intraperitoneally (ip.) To group 3 30 minutes before ischemia and to group 4 30 minutes before reperfusion. At the third hour of ischemia, the vascular clamps were opened and the abdomen of the rats was closed according to the surgical procedure. The rats were followed up for 28 days postoperatively and the ovarium tissues taken on the 28th day were examined anatomically and histologically. Biochemically, estradiol (E2), follicle stimulating hormone (FSH) and antimullerian hormone (AMH) levels were measured from blood samples taken from their hearts.
Results: Granulosa cells with diffuse vaculations were observed in degenerative follicles in group I-R. Again in this group, severe hemorrhage, fibrosis and edematous areas were observed in the ovarium stroma (OHS: 7). In the I - R + LTG group, OHS was statistically significantly lower than the I - R group (OHS: 2; p <0.000). In the R + LTG group, although the OHS score was calculated to be lower than the I - R group, there was no statistically significant difference (OHS: 6; p> 0.05). There was no protective effect of LTG in terms of FSH, E2 and AMH values measured in serum. 
Conclusion: The protective effect of LTG against experimentally created ischemia and reperfusion damage was determined anatomically and histologically. No protective effect of LTG was observed in terms of FSH, E2 and AMH values measured from the blood sera of rats.