hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Türkiye imalat sanayi için yığılma ekonomileri ve bölgesel ekonomik dayanıklılık ilişkisi
The relationship of agglomeration economies and regional economic durability for Turkish manufacturing industry
Yazar: NAGAHAN DUDU
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN DAŞTAN
Erzurum Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Dünya çapında artan belirsizlik ve istikrarsızlıkla birlikte, kentsel ekonomi direncinin etkili bir şekilde nasıl artırılacağı, bölgesel ekonomik kalkınmanın ana konulardan biri haline gelmiştir. Bu çalışmada Türk İmalat Sanayinin İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması (İBBS) Düzey-2'e göre 2014-2021 yılları arasında 26 alt bölge düzeyinde, yığılma ekonomileri ve bölgesel ekonomik dayanıklılık ilişkisini ölçülmeyi amaçlamaktadır.
Çalışma kapsamında imalat sanayinde dayanıklılığı temsil etmek üzere alt bölge bazında konum katsayıları hesaplanmış, Yığılma ekonomileri ve bölgesel ekonomik dayanıklılık ilişkisini incelemek üzere panel veri analiz yöntemlerinden olan Sistem Genelleştirilmiş Momentler Metodu kullanılarak model tahmini yapılmıştır. Çalışma sonucunda, bölgeye alınan göç, eğitimdeki ilköğretim seviyesi, Gayri Safi Katma Değer (GSKD) değişkenlerinin, konum katsayısı ise pozitif ve anlamlı bir ilişkiye, bölgenin verdiği göç, yüksekokul ve üstü eğitim seviyesi değişkenlerinin ise konum katsayısı ise negatif ve anlamlı bir ilişkiye sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Yığılma ekonomilerinin en belirleyici değişkeni olan uzmanlıktaki bir birimlik artışın konum katsayısını 7.51 birim artırdığı tespit edilmiştir. Ayrıca bölgesel ekonomik dayanaklılık ile yığılma ekonomilerinin imalat sanayinin istihdam yoğunlaşmasını arttırdığı tespit edilmiştir.

Abstract:
With increasing uncertainty and instability around the world, how to increase the resiliance of the urban economy has become one of the main issues of urban economic development. In this study, it is aimed to meusere the relationship between agglomeration economies and regional eceonomic resilience at the level of 26 sub-regions between 2014 and 2021, according to Level-2 of the statistical regional units classification of the Turkish Manufactoring Industry (NUTS).
Within the scope of the study, location coefficients were calculated on the basis of sub-regions to represent resilence in the manufacturing industry, and System GMM, one of the panel data analysis methods, was used to examine the relationship between agglomeration and regilation eceonomic resilience. As a result of the study, it was seen that immigration, primary education, level in aducation, Gross Value Added(GVA) and location coefficient had a positive and significant relationship, while the given immigration and higger edugation level had a negative and significant. The most definng feature of agglomeration economics is that a one-unit increase in expertise increases the position coefficient by 7.51. It has been determined that agglomeration and regional economic resilience increase the employment concerntration of the manufacturing industry.
Sabit nokta algoritmalarının görüntü iyileştirme problemlerine uygulamaları
Applications of fixed point algorithms to image restoration problems
Yazar: EBRU ALTIPARMAK
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM KARAHAN
Erzurum Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Sabit nokta teorisi matematiğin çeşitli alanlarında birçok uygulamaya sahip olan önemli bir konudur. Son zamanlarda sabit nokta teorisinin öne çıkan uygulama alanlarından biri de görüntü iyileştirme problemleridir. Görüntü iyileştirme problemi iki özel fonksiyonun toplamı için klasik bir minimizasyon problemi olarak ifade edilebilmektedir. Bu tez çalışmasında reel Hilbert uzaylarda bazı sabit nokta algoritmaları tanımlanmış ve bu algoritmaların görüntü iyileştirme problemlerine uygulaması verilmiştir. Aynı zamanda tanımlanan algoritmalar literatürde var olan bazı algoritmalar ile karşılaştırılmış ve yeni tanımlanan algoritmalar ile daha kaliteli görüntüler elde edilmiştir.

Abstract:
Fixed point theory is an important topic that has many applications in various fields of mathematics. Recently, one of the prominent application areas of fixed point theory is image restoration problems. The image restoration problem can be expressed as a classical minimization problem for the sum of two special functions. In this thesis, some fixed point algorithms in real Hilbert spaces are defined and the application of these algorithms to image restoration problems is given. At the same time, the defined algorithms were compared with some existing algorithms in the literature and better quality images were obtained with new defined algorithms.
Perdeli sistemlerin hesabı için yapısal analiz modeli
Simplified structural analysis model for calculation of shear wall systems
Yazar: HAYRUNNİSA BALIKCI
Danışman: PROF. DR. İLKER KAZAZ
Erzurum Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı Analizi ve Boyutlandırma Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Betonarme perde elemanlar sağladıkları avantajlar nedeniyle depreme dayanıklı yapı tasarımında yaygın olarak kullanılır. Bu tez kapsamında, analitik modelleme yöntemi yardımıyla betonarme perdeli sistemlerin basitleştirilmiş yapısal analiz modelleri üzerine çalışma yapılmıştır. İncelenmek üzere kat yüksekliği sabit tutularak farklı kat sayılarına sahip model gruplarında, kat alanı sabit tutularak perde boyutları değiştirilmiştir. Perde-çerçeve etkileşimini irdelemek için plak döşemeli ve kirişli olmak üzere iki farklı sistem kullanılmıştır. Boyutlandırması ve tasarımı yapılan modellerin analitik çalışma yardımıyla belirlenen özellikleri kullanılarak basitleştirilmiş yapısal analiz modelleri oluşturulmuştur. Yapısal analiz programları kullanılarak oluşturulan basitleştirilmiş bina modelleri ile analitik çalışma sonuçlarının uyumluluğu incelenmiştir.

Abstract:
Reinforced concrete shear elements are commonly used in earthquake-resistant building design due to the advantages they provide. In this thesis, a study on simplified structural analysis models of reinforced concrete shear wall systems was conducted with the help of using an analytical modelling method. Model groups with different numbers of floors were examined while keeping the floor height constant, and the dimensions of the shear walls were altered while maintaining floor area. In order to examine the wall-frame interaction, two different systems, slab floor and beamed, were used. Simplified structural analysis models were created by using the properties determined through analytical studies of the models sized and designed. The compatibility between the analytical study results and the simplified models created using structural analysis programs was examined.
Molulu Revai Divanı
Molulu Revai Diwan
Yazar: ESRA AYDIN
Danışman: PROF. DR. MEHEDDİN İSPİR
Erzurum Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu çalışma, 19. yüzyıl halk şiirinin temsilcilerinden olan Molulu Revâî'nin Divan'ının günümüz harflerine aktarılmasını ve incelenmesini içermektedir. Çalışma "Giriş", "Sonuç", ve "Kaynakça" dışında üç ana bölümden oluşmaktadır.
"Birinci Bölüm"de Molulu  Revâî'nin hayatı, bilinen şiirleri ve edebî şahsiyeti ele alınmıştır. "İkinci Bölüm"de Divan'ın incelemesi yapılmıştır. "Üçüncü Bölüm"de Molulu Revâî Divanı günümüz harflerine aktarılmıştır. "Sonuç" bölümünde çalışma boyunca elde edilen bulgular ortaya konmuştur. "Kaynakça"da ise araştırmada başvurulan ve çalışma boyunca yararlanılan kaynaklar gösterilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Molulu Revâî, Halk şiiri, Divan şiiri, 19. Yüzyıl edebiyatı.

Abstract:
This study includes the translation and analysis of the Diwan of Molulu Revâî, one of the representatives of 19th century folk poetry, into modern letters. The study consists of three main parts besides "Introduction", "Conclusion", and "Bibliography".
"First Section" deals with the life, known poems and literary personality of Molulu Revâî. In the "Second Section", the Diwan was analyzed. In the "Third Section", Molulu Revâî Diwan has been transferred to today's letters. In the "Conclusion" section, the findings obtained throughout the study are presented. In the "Bibliography", the sources used in the research and utilized throughout the study are shown.
Keywords: Molulu Revâî, Folk poetry, Diwan poetry, 19th century literature.
Erkek sıçanlarda beyin üzerinde Dada Yayları'nın incelenmesi ve matematiksel modellenmesi
Investigation and  mathematical modeling of Dada Arcs on the brain in male rats
Yazar: İREMNUR EYUPOĞULLARI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMED YİĞİDER ; PROF. DR. MEHMET DUMLU AYDIN
Erzurum Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Bu tez çalışması erkek sıçanlarda beyin üzerinde DADA yaylarının incelenmesi ve matematiksel modellemesi üzerine odaklanmaktadır. Çalışma beş bölümden oluşmaktadır ve hem beyin yapısı, işlevleri hem de davranışsal ve motor süreçler hakkında gerekli tanımlamalara yer verilmiştir.
Öncelikle, DADA yaylarının beyinde ilişkili olduğu angular girus, korpus kallozum ve brakistokron eğrisi üzerinde durulmuş; bu yapılar arasındaki ilişkiler analiz edilmiş ve literatürdeki mevcut bilgiler gözden geçirilmiştir. Erkek sıçanlarda gıda bulma süreleri ile bu eğriler arasında kalan alanlar mukayese edilmiştir. Ayrıca, gıda bulma sürelerine ilişkin grupların günlük istatistiksel analizi ve gıda bulma süreleri ile deha alanı arasındaki ilişki istatistiksel olarak incelenmiştir. Matematiksel modelleme sürecinde, diferansiyel denklemlerin çözümü Maple programlama dili kullanılarak gerçekleştirilmiştir.

Abstract:
In this thesis consisting of five chapters, DADA arcs on the brain of male rats were examined and mathematical modeling was performed. In this study, necessary definitions were made about both brain structure functions and behavioral and motor processes. First of all, the use of the angular gyrus, corpus callosum and brachistochron curve, which are related to the DADA arcs in the brain, as well as the relationship analysis between the corpus callosum arc curve and the brachistochron curve and literature review were included. Food finding times and the area between the curves were compared in male rats. Daily statistical analysis of the groups regarding food finding times and statistical analysis between food finding times and genius area were performed. In mathematical modeling, differential equations were solved using Maple programming language.
Sonlu elemanlar yöntemi ile istinat duvar tasarımı
Design of retaining wall using finite element method
Yazar: BERKE BÜTÜN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BABAK KARIMI
Erzurum Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
İstinat duvarları, arkasında kalan zemin hacmini göçmeden güvenli bir şekilde tutmak amacıyla yapılan yapılardır. Bu çalışmada sonlu elemanlar yöntemi ile kullanılan istinat duvarlarının ön boyutlandırılması dikkate alınarak 3, 4,5 ve 6 metre yüksekliğinde istinat duvarları modellenmiştir. Analizler üç farklı duvar yüksekliğinde, taban genişliğinin 0, 1, 2, 3 ve 4 katı olacak şekilde değişen yeraltı su seviyelerinde yapılmıştır. Ayrıca 4,5 metre yüksekliğindeki istinat duvarında yeraltı suyunun olmadığı kum zeminde 0, 25, 50, 75, 100, 125, 150, 200 ve 225 cm olarak değişen ön taraf dolgu zemin yükseklikleri ile analizi yapılmış, ön dolgunun etkisi duvarda oluşan eksenel, moment ve kesme kuvvetlere açısından incelenmiştir. Sonuçlara göre duvar yüksekliği arttıkça duvara aktarılan yüklerin artması elde edilmiştir. Aynı zamanda ön dolgu malzemesinin yüksekliği artınca duvara aktarılan yüklerin azalması görünmektedir. Bundan dolayı bir istinat duvarın yüksekliği artması nedeniyle duvarda güçlendirme yapmak yerine, duvara aktarılan yüklerin azaltılması için ön dolgu kullanmak bir alternatif çözüm olarak kullanılabilir.

Abstract:
Retaining walls are structures built to keep the ground volume behind safely without collapsing. In this study, 3, 4.5 and 6 meter high retaining walls were modeled by taking into account the preliminary dimensioning of the retaining walls used with the finite element method. Analyzes were made at three different wall heights, at varying groundwater levels of 0, 1, 2, 3 and 4 times the floor width. In addition, the 4.5 meter high retaining wall was analyzed with front fill ground heights varying as 0, 25, 50, 75, 100, 125, 150, 200 and 225 cm on sandy ground where there is no groundwater. and were examined in terms of cutting forces. According to the results, as the wall height increases, the loads transferred to the wall increase. At the same time, as the height of the front filling material increases, the loads transferred to the wall appear to decrease. Therefore, instead of strengthening the wall as the height of a retaining wall increases, using pre-fill can be used as an alternative solution to reduce the loads transferred to the wall.
Betonarme kirişlerde beton kür koşullarının eğilme davranışı üzerindeki etkilerinin deneysel olarak incelenmesi
Experimental investigation of the effects of concrete curing conditions on the flexural behavior of reinforced concrete beams
Yazar: BURAK ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK OKUYUCU
Erzurum Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
219M403 kod nolu "Soğuk Havalarda (Kışın) Dökülmüş Betonarme Kirişlerin Eğilme Etkisi Altındaki Davranışlarının Deneysel Olarak İncelenmesi" başlıklı TÜBİTAK1001 projesi kapsamında fonlanan bu tez çalışmasında, sabit sıcaklıklı laboratuvar ortamında ve yaz koşullarında (atmosfere açık alanda) aynı beton karışımından imal edilen toplam 6 adet 4.5 m açıklığında tam ölçekli betonarme kirişin eğilme etkisi altındaki davranışları deneysel olarak karşılaştırmalı bir şekilde incelenmiştir. Çalışmanın amacı beton dökümü sonrası sabit sıcaklık altında bekletilen betonarme kirişlerin atmosferik hava koşullarında bekletilen kirişler ile eğilme davranışı bakımından karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesidir. Deneysel inceleme sonucunda laboratuvarda bekletilen betonarme kirişlerin çatlama momentlerinin atmosferik koşullarda bekletilen muadil numunelerden ~%10-40 mertebesinde daha yüksek olduğu akma momentlerinin ise anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir.  Başlangıç rijitliği, enerji sönümleme kapasitesi, kesit ve eleman süneklik değerleri ve çatlak dağılımları bakımından laboratuvar ortamında bekletilen betonarme kiriş numunelerinin atmosferik koşullarda bekletilen numunelere kıyasla daha üstün performans gösterdikleri görülmüştür.

Abstract:
In this thesis study funded within the scope of the TÜBİTAK 1001 project titled "Experimental Evaluation of Flexural Behaviour of Reinforced Concrete Beams Cast- in Cold (Winter) Weather" with code number 219M403;  a total of 6 reinforced concrete beam specimens with the span of 4.5 meters were produced from the same concrete mixture and kept in a constant temperature laboratory environment and summer conditions (in an area open to the atmosphere) and the behaviour of the full-scale reinforced concrete beams under bending effect was examined experimentally and comparatively. The aim of the study is to comparatively evaluate the flexural behaviour of reinforced concrete beams kept under constant temperature after concrete pouring with that of the beams kept under atmospheric weather conditions. As a result of the experimental examination, it was determined that the cracking moments of the reinforced concrete beams kept in the laboratory were ~10-40% higher than the equivalent samples kept under atmospheric conditions; and that there was no significant difference in between the yield moments. It was observed that the reinforced concrete beam samples kept in the laboratory environment showed superior performance compared to the samples kept in atmospheric conditions in terms of initial stiffness, energy absorption capacity, section and element ductility values and crack distribution patterns.
Bingöl'deki geleneksel meslekler üzerine halk bilimsel bir inceleme
A folkloric research on traditional works in Bingöl
Yazar: MUSTAFA ÇELEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET EMİN ALTINIŞIK
Erzurum Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore

Özet:
Kültür gelenek sayesinde aktarılır. Geleneğin maddi ürünler ve sözlü anlatmalar ile hayat bulduğunu da belirtmek gerekir. Geleneksel meslekler kültürün maddi boyutunu gözler önüne serer. Milletlerin kültürel belleklerinde önemli yer tutan el sanatlarıyla ilişkili olan meslekler geleneksel uygulamaları ile kültür aktarımını sağlar. 
"Bingöl'deki Geleneksel Meslekler Üzerine Halk bilimsel Bir İnceleme" adlı bu çalışma, asırlardır Bingöl şehrindeki halk ekonomisini yansıtan mesleklere yönelik olarak hazırlanmıştır. Üç bölümden oluşan çalışmanın Birinci Bölümü'nde Bingöl tarihi hakkında bilgiler yer almaktadır. Ayrıca çalışmanın tanımı yapılarak amacı ve öneminden bahsedilmiş, kapsam ve sınırlılıkları belirlenmiştir. İkinci Bölüm, geleneksel meslekler hakkında kavramsal çerçeveyi çizmek ve Somut Olmayan Kültürel Miras ve Kültür Turizmi açısından değerlendirme yapmak için ayrılmıştır. Üçüncü bölüm ise kaynak kişilerle yapılan mülakatlarda elde edilen bilgileri içermektedir. Mesleklerin geleneksel boyutunu yordamaya çalıştığımız çalışmanın son kısmı mesleğin geçmişi, bugünü ve geleceği hakkında değerlendirmeleri içermektedir.

Anahtar Kelimeler: Geleneksel Meslek, Kültür, Bingöl, Halk Bilimi.

Abstract:
Culture is transmitted through tradition. Additionally, it should be indicated that the tradition comes to life with tangible products and oral narrations. Traditional occupations reveal the tangible dimension of culture. Handicraft-related occupations, which have an important place in the cultural memory of nations, provide cultural transmission through their traditional practices. 
This study, titled "A Folkloristic Study on Occupations in Bingöl" has been prepared for the occupations reflecting the local economy that have been carried out in this city for centuries. This study consists of three sections: In the first section, brief information about the history of Bingöl is given. Besides the definition, purpose, and importance of the study, the scope and limitations are also determined. The second section is devoted to drawing a conceptual framework for traditional occupations and making an evaluation in terms of intangible cultural heritage and cultural tourism. The contribution of these occupations to the tourism of the city is handled. The third section includes the information obtained from the interviews with the masters. The experiences gained from the masters are evaluated, and the traditional dimension is investigated. It includes evaluations about the past, present, and future of the traditional occupation.

Key words: Traditional Occupation, Culture, Bingöl, Folkloristic
Eski Türkçe dönemi eserlerinde ses söz varlığı
Sound vocabulary in old Turkish period works
Yazar: ZEHRA ERDEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SÜMEYRA ALAN
Erzurum Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Eski Türkçe = Old Turkish

Özet:
Bu çalışmada Eski Türk Dili (Orhon Türkçesi, Uygur Türkçesi, Karahanlı Türkçesi) dönemlerinden hareketle ses kavramı hakkında bilgi verilerek ses bildiren söz varlığının kapsamlı bir incelemesi yapılmıştır. Söz varlığı tespiti için veri kaynağı olarak belirtilen dönemlerde yazılmış olan eserler kullanılmıştır. Elde edilmiş olan söz varlığı İsimler ve Fiiller olarak ikiye ayrılıp kendi içerisinde alt başlıklar halinde kategorize edilmiştir. Üç bölüme ayrılan çalışmanın birinci bölümünde ses kavramı ve genel söz varlığı hakkında bilgi verilmiş olup konu üzerine yapılmış olan çalışmalar ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde, İsimler başlığı altında ele alınan söz varlığı, üçüncü bölümünde ise, Fiiller başlığı altında ele alınan söz varlığı tasniflendirilmiştir. Anlam, şekil ve köken bilgisi bakımlarından incelenmeye çalışılan kelimeler, tematik olarak görev ve anlamlarına göre kategorize edilmiş, çalışmaya dahil edilen kelimeler dönem eserleri aracılığıyla tanıklandırılmış ve incelenen söz varlığıyla alakalı kelimelerin etimolojik açıklamaları Türk dilinin etimoloji sözlüklerinden referanslandırılarak çalışma nihayete erdirilmiştir.

Abstract:
In this study, Old Turkic Language (Orkhon Turkish, Uighur Turkish, Karakhanid Turkish) periods were analysed comprehensively by giving information about the concept of sound. Works written in the specified periods were used as data sources for the determination of vocabulary. The vocabulary obtained was divided into two Nouns and Verbs and categorised under sub-headings within itself. In the first part of the study, which is divided into three parts, information about the concept of sound and general vocabulary is given and the studies on the subject are discussed. In the second part of the study, the vocabulary under the title of Nouns and in the third part, the vocabulary under the title of Verbs are classified. The words analysed in terms of meaning, morphology, and etymology were thematically categorised according to their functions and meanings, the words included in the study were witnessed through period works, and the etymological explanations of the words related to the studied vocabulary were referenced from the etymological dictionaries of the Turkish language and the study was concluded.