Ondokuz Mayıs Üniversitesi Pediatri Polikliniğine başvuran 2 hafta-1 yaş bebeği olan annelerin postpartum depresyon sıklığı ve sosyodemografik faktörlerle ilişkisi
The frequency of postpartum depression and its relationship with sociodemographic factors in mothers with a 2 week-1 year old baby who applied to Ondokuz Mayıs University Pediatrics Clinic
Yazar: AYÇIL KARSLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA FEVZİ DİKİCİ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Anneler = Mothers ; Bebekler = Infant ; Depresyon-postpartum = Depression-postpartum ; Postpartum dönem = Postpartum period ; Samsun = Samsun ; Sosyodemografik değişkenler = Sociodemographic variables

Özet:
Giriş ve Amaç: Gebelik ve postpartum kadınlarda fizyolojik değişiklikler ile ilerleyen bir süreç olmakla birlikte komplikasyona açık bir dönemdir. İlk 6 ay gerek jinekolojik ve obstetrik komplikasyonlar gerekse psikiyatrik komplikasyonlar için oldukça riskli bir dönemdir. Postpartum Depresyon (PPD), müdahale edilmezse mortaliteyle sonlanabilecek oldukça önemli bir hastalıktır. Annenin sağlığını ve işlevselliğini bozarak yenidoğanın büyüme ve gelişmesini de etkilemektedir. Aile hekimleri olarak gebe ve süt çocukluğu takibinde PPD saptanması ve erken müdahale edilmesi hem anne sağlığı hem de çocuk sağlığı için oldukça önemlidir. Bu çalışmamız PPD'ye etki eden nedenleri saptamak amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma tanımlayıcı tipte kesitsel bir çalışma olarak planlanmıştır. Çalışmanın evrenini Ondokuz Mayıs Üniversitesi Çocuk Sağlığı Hastalıkları polikliniğine başvuran 2 hafta-1 yaş bebeği olan anneler oluşturacaktır. Çalışmamızda sıklık daha önce yapılan bir çalışmadaki postpartum depresyon sıklığı olan %15 olarak alınmıştır. Örneklem büyüklüğü openepi programı kullanılarak 196 birey olarak hesaplanmıştır. Kayıp veriler olabileceği düşünülerek, 210 öğrenciye anket formu dağıtılmış; fakat 10 anket formunun eksik doldurulması sebebiyle 200 birey örneklemi oluşturmaktadır. Evren büyüklüğüne göre belirlenen sayıda ve çalışmaya katılmayı kabul eden öğrenciler rastgele yöntemle örnekleme dâhil edilmiştir. 
Bulgular:Ailenin sosyal güvencesinin olmaması depresyon riski arasında istatikçe anlamlı bir farklılık saptanmıştır(p=0,031). Gebelik sürecinde sorun yaşamayanlara kıyasla gebelik sürecinde sorun yaşayanlarda depresyon riski yüksek bulunmuştur(p=0,022).Önceki gebelikte veya doğum sonrasında ruhsal sorun yaşamayanlara kıyasla gebelik sürecinde sorun yaşayanlarda depresyon riski daha yüksek bulunmuştur.(p<0,001).En son gebeliğin sonucu sezaryen olanlara kıyasla normal doğum olanlarda depresyon riski istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur(p=0,037). Herhangi bir psikiyatrik bir rahatsızlığı olanlarda depresyon riski daha yüksek bulunmuştur ( p=0.001).Herhangi bir rahatsızlığı olmayanlara kıyasla olanlarda depresyon riski daha yüksek bulunmuştur (p=0.022).
Sonuç: Çalışmamızda PPD oranı gelişmiş ülkelere oranla daha yüksek tespit edilmiştir. Risk faktörleri arasında daha öncesinde psikiyatrik rahatsızlık öyküsü  varlığı,önceki gebeliğinde veya doğum sonrası ruhsal sorun yaşama,  gebelik sürecinde karşılaşılan bir sorun yaşama,evlilikten memnuniyetsizlik,ailenin sağlık güvencesi olmaması ,herhangi bir kronik hastalığa sahip olmanın EDSDÖ puanıyla anlamlı ilişkisi olduğu tespit edildi. Aile Hekimliği'nin bütüncül yaklaşımlı koruyucu hekimliği ilkesiyle postpartum dönemdeki tüm kadınların PPD açısından taranması, etkileyebilecek olası nedenlerin farkındalığı açısından dikkatli olunması oldukça önemlidir. Oldukça sık görülen ve mortal seyredebilen PPD yakından takip edilmelidir.

Abstract:
Aim: Although it is a progressive process with physiological changes in pregnancy and postpartum women, it is a period open to complications. The first 6 months is a very risky period for both gynecological and obstetric complications and psychiatric complications. Postpartum Depression (PPD) is a very important disease that can result in mortality if not intervened. It also affects the growth and development of the newborn by impairing the health and functionality of the mother. As family physicians, detecting PPD and early intervention in pregnancy and infancy follow-up is very important for both maternal and child health. This study was conducted to determine the causes affecting PPD.
Methods: The research was planned as a descriptive cross-sectional study. The universe of the study will consist of mothers who have a 2 week-1 year old baby who applied to the Ondokuz Mayıs University Pediatrics Polyclinic. In our study, the frequency was taken as 15%, which is the frequency of postpartum depression in a previous study. The sample size was calculated as 196 individuals using the openepi program. Considering that there may be missing data, questionnaire forms were distributed to 210 students; However, due to the incomplete filling of 10 questionnaire forms, 200 individuals constitute the sample. The number of students who agreed to participate in the study and the number determined according to the size of the universe were included in the sample by random method.
Results: A statistically significant difference was found between the lack of social security in the family and the risk of depression.(p=0,031). Compared to those who did not have problems during pregnancy, the risk of depression was found to be higher in those who had problems during pregnancy( p=0,022). The risk of depression was found to be higher in those who had problems during pregnancy compared to those who did not have mental problems in a previous pregnancy or postpartum (p<0,001). The risk of depression was found to be statistically significant in those who had a normal birth compared to those with a cesarean section as a result of the last pregnancy(p=0,037). The risk of depression was found to be higher in those with any psychiatric disorder( p=0.001). Compared to those without any disease, the risk of depression was found to be higher in those who did. (p=0.022).
Conclusions: In our study, the rate of PPD was found to be higher than in developed countries. Among the risk factors, it was determined that there was a significant relationship between the EDSDÖ score, having a previous history of psychiatric illness, having mental problems in the previous pregnancy or postpartum, experiencing a problem encountered during pregnancy, dissatisfaction with marriage, lack of health insurance in the family, and having any chronic disease. It is very important to screen all women in the postpartum period for PPD with the principle of holistic preventive medicine of Family Medicine and to be careful in terms of awareness of possible causes that may affect it. PPD, which is very common and can be mortal, should be followed closely.