Adölesan gebeliklerin perinatal sonuçları
Adolescent pregnancies' perinatal outcomes
Yazar: EMİNE YASEMİN İNALÖZ
Danışman: PROF. DR. METİN İNGEÇ
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Annelik yaşı = Maternal age ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Ergenler = Adolescents ; Gebelik = Pregnancy ; Gebelik komplikasyonları = Pregnancy complications ; Gebelik-adolesans = Pregnancy in adolescence ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Adölesan Gebeliklerin Perinatal Sonuçları
Amaç: Adölesan terimi ile çocukluktan erişkinliğe geçişi tanımlanmakta ve Dünya Sağlık Örgütüne göre adölesanlığın 10-19 yaşlar arasında olduğu bildirilmektedir. Tüm dünya ülkelerinde adölesan gebelikler çok önemli bir sağlık sorunu oluşturmaktadır. Adölesan gebeler hem maternal hem de fetal açıdan yüksek riskli gebeliklerdir. Bu çalışmada hastanemizde adölesan ve adölesan olmayan gebelerin obstetrik ve neonatal sonuçlarını karşılaştırmayı amaçladık. 
Gereç ve Yöntem: Hastanemize 01.01.2008-31.12.2012 tarihleri arasında başvuran ve 20 hafta üzerindeki doğum yapan 19 yaş ve altı gebelerin ve aynı dönemde doğum yapmış 20-29 yaş arası gebelerin gebelik ve doğum kayıtları retrospektif olarak inceledik. Grupların demografik özellikleri (yaş, gravida, parite), obstetrik sonuçları (doğumda gestasyonel yaş, doğum şekli, doğum kilosu, 5. dakika Apgar skorları. anemi varlığı) ve obstetrik komplikasyonlar (preterm doğum, intaruterin gelişme geriliği, oligohidramnios, gestasyonel diyabet, makrozomi, fetal distres) açısından karşılaştırıldı. Sonuçlar arasında istatistiksel önem düzeyi için p değeri <0,05 olarak alındı. 
Bulgular: Adölesan grupta 256, adölesan olmayan grupta 772 kişi yer almaktaydı. Adölesan gruptakilerin yaş ortalaması 17.93±1.31 olup adölesan olmayanların yaş ortalaması 24.98±2.89 dur (p<0.05).  Bu gebelerin 78'i 17 yaş ve altında, 64'ü 18 yaşında ve 114'ü 19 yaşında idi. Adölesan yaş grubundaki hastaların gebelik sayılarının ortalaması 1.31± 0.66 iken, adölesan olmayan hastaların gebelik sayılarının ortalaması 2.49±1.53 dur (p<0.05). Adölesan yaş grubundaki kadınların doğum sayılarınışn ortalaması 0.21±0.51 iken, adölesan olmayan kadınların doğum sayılarının ortalaması 1.19±1.26'dır (p<0.05). Araştırmadaki adölesan kadınlar ortalama olarak 34.92±4.59 gebelik haftasında, adölesan olmayanlar ise 35.71±4.25 gebelik haftasında doğum yapmıştır (p<0.05). Bu gebelerin gebelik sayısı ve doğum sayısı ortalamaları 20-29 yaş grubundaki gebelere göre daha azdı (p<0.01). Bununla bağlantılı olarak nullipar oranları değerlendirildiğinde , adölesan gebelerin %83'ünün ilk doğumu iken, kontrol grubuna ilk doğum için başvuran kadınlar hastaların yaklaşık üçte birini oluşturmaktaydı (p<0.01). Gebelik haftası ortalaması ≤17 yaş grubunda en düşük olup, yaşın büyümesiyle gebelik haftası ortalaması da paralel bir artış gösterdi (p<0.05). Gebelik haftası 
V
37'den büyük olan gebelerin kontrol grubundaki yüzdesi %61.0 ile; 32 hafta ve altı gebelerin yüzdesi ise %30.8 ile 17 yaş ve altı grupta diğer gruplara kıyasla yüksek oranda idi.  Adölesanların tamamı değerlendirildiğinde erken doğum oranı %44 ile kontrol grubundan (%38.8) fazlaydı (p<0.05). Hastalarda gelişen anemi, erken membran rüptürü, intrauterin gelişme geriliği (iUGG) ve preeklampsi, HELLP sendromu, İUÖF veya fetusta konjenital anomali saptanması, kan tranfüzyonu alma, GDM  komplikasyonları ve 5. Dakika apgar skoru açısından gruplar arasında fark tespit edilmedi. Fakat, eklampsi gelişimi açısından değerlendirme yapıldığında gruplar arasında fark olduğu görüldü (p<0.05) ve farklılğı oluşturanın ≤17 yaş grubu olduğu gözlendi. Bu yaş grubunda eklampsi gelişimi 19 yaş grubu (p<0.01) ve kontrol grubuna (p<0.001) göre daha fazla iken, 18 yaş grubunda eklampsi hiç görülmedi. ≤17 yaş grubunda doğumun daha yüksek oranda vajinal yoldan gerçekleştiği görülürken, sezaryen oranının kontrol grubunda en yüksek seviyeye ulaştığı (%65.6) tespit edildi ve istatistiksel olarak anlamlı fark mevcuttu (p<0.001). (18 ve 19 yaş gruplarında en sık sezaryen endikasyonu makat geliş (sırasıyla %32.1 ve %19.6), 17 yaş grubunda gebeliğe bağlı hipertansiyon (%36.0), kontrol grubunda ise tekrar sezaryendi (%42.1). Doğum indüksiyonu kullanımı açısından değerlendirildiğinde yaş grupları arasında anlamlı fark olduğu gözlendi, en yüksek oranın 17 yaş ve altı grupta olduğu yaşla birlikte bu oranın azaldığı ve en düşük oranın ise 20-29 yaş grubunda olduğu gözlendi (p<0.001). Bebek ağırlığı anne yaşındaki küçülmeyle birlikte azalmaktaydı. Kontrol grubuyla çalışma grubunun alt grupları arasında istatistiksel fark görülürken (p<0.001), adölesan alt gruplarının kendi aralarında karşılaştırılmasında fark izlenmedi. 1500 gr altı ve 1501-2500 gr arasında doğan düşük doğum ağırlıklı fetusler adölesan gebeliklerde daha fazlaydı (p<0.05). Makrozomik bebek doğurma oranı 20-29 yaş arası grupta daha fazla görüldü fakat istatistiksel olarak anlamlı değildi.
Sonuç: Adölesan gebelerde daha düşük doğum ağırlığı ortalaması, eklampsi, çoğul gebelik  anlamlı derecede yüksek çıkması bu gebelerde maternal ve perinatal morbidite ve mortalite riskinin arttığını göstermektedir. Anne ve çocuk sağlığı ile ilgilenen sağlık çalışanlarının adölesan gebeliklerin önlenmesi ve karşılaşılması durumunda ise bu gebelerin sıkı antenatal takibi ve riskleri konusunda uyanık olması gerekmektedir.
Anahtar Sözcükler: Adölesan gebelik, fetal sonuçlar, maternal sonuçlar

Abstract:
Adolescent Pregnancies' Perinatal Outcomes
Purpose:The term adolescent describes transition childhood to maturity and World Health Organization indicates that adolescense is between ages 10 and 19. Adolescent pregnancies create very important health problem in both developed and developing countries in the world. In terms of maternal and fetal problems, pregnant adolescent are in high risk pregnancy category. In our study, we aimed to compare obstetrics and neonatal results of adolescent and non-adolescent pregnancies in our hospital. 
Instrument and Method:Pregnancy and birth records of both under 19 year old and between 20 and 29 years old pregnants, who gave birth over 20 months at the same period and were referede to our hospital between 01.01.2008 and 31.12.2012, were retrospectively examined. Demographic characteristics of groups (age, gravida, parity), obstetrics results (birth gestational age, type of delivery, birth weight, Apgar score at 5. minutes, presence of anemia) and obstetrics complications (preterm birth, intrauterine growth restriction, gestational diabetes, macrosomia, premature membrane rupture, intrauterine ex fetus, gestational hypertension) are compared. The statistical signifance of results, p value was <0.05.
Findings:There were 256 participants in the adolescent group and 772 participants inthe non-adolescent group. The mean age was 17.93±1.31 for adolescent group and 24.98±2.89 for non-adolescent group (p<0.05). 78 of this adolescent group were under and at 17 year old; 64 participants were 18 year old and 114 of the participants were 19 year old. The average number of pregnancies was 1.31±0.66 for women in adolescent group and 2.49±1.53 for women in non-adolescent group (p<0.05) The average number of births was 0.21±0.51 for women in adolescent group and 1.19±1.26 for women in non-adolescent group (p<0.05). In the study, adolescent women who gave birth in an average of 34.92±4.59 pregnancy week and non-adolescent women gave birth in an average of 35.71±4.25 pregnancy week (p <0.05). The mean number of pregnancies and births of the study group was less than the control group's mean number of pregnancies and births (p<0.01). Related this the ratio of nullipar participants in adolescent group was 83% and in control group was 32% (p<0.01). The lowest value for the mean of the gestational week at birth belongs to ≤17 year old subgroup of adolescents was and this value was increasing with the increase of age. The highest ratio for gestational week 
VII
at birth that is over than 37 weeks was seen in the control group with the ratio of 62% and the highest ratio for the gestational week at birth that is under 32 weeks was seen in the ≤17 year old group with the ratio of 30.8%. The ratio of preterm birth in the adolescent group (44%) was higher than the ratio in the control group (38.8) (p<0.05). There were no significantly difference between the groups for premature membrane rupture, blood transfusion, intrauterine growth restriction, GDM and Apgar score at 5. minute, fetal anomaly, preeclampsia, HELLP, intrauterine ex fetus. But for eclampsia there was a significantly difference between the groups because of the ≤17 year old subgroup. The ratio of eclampsia in the 19 year old subgroup was higher than the control group but in 18 year old subgroup eclampsia was not seen. In the ≤17 year old group spontane vaginal birth ratio was higher than the caesarean section. But in the control group caesarean section was seen more common than spontane vaginal birth(65.6%). This differnce was statistically significant (p≤0.001). The most common endication of caesarean section in the 18 and 19 year old groups was breech presentation (consequently 32.1% and 19.6%) and in the ≤ 17 year old group the most common endication was gestational hypertension (36%) and recurrent caesarean section was the most common endication in the control group (42.1%). Induction of delivery was seen the most in the ≤17 year old group and the least in the control group, it was related with the age (p<0.001). The weiht of babies was significantly decreasing with the decreased ages (p<0.001). But there was no difference between the subgroups of adolescents. The babies weighting under 1500 gr and between 1500 and 2500 gr were seen more common at adolescent group than the control group (p<0.05). Macrosomia was seen more common in the control group but it was not statistically significant.  
Results: The significant rates of low birth weight, eclampsia, multiple pregnancy, operative delivery among adolescent pregnancies manifest that maternal, perinatal morbidity and mortality risks are increasing for those pregnant. Health workers dealing with maternal and child health need to be aware of ways to prevent adolescent pregnancies and be alert of antenatal monitoring and risks are increasing for those pregnants in case adolescent pregnancy occurs.
Key Words: Adolescent pregnancy, fetal results, maternal results