Kalp yetersizliği olan bireylerde öz bakım yönetiminin incelenmesi ve hemşirelik bakım ve izlem programının hasta sonuçlarına etkisi
Examining the self care management in individuals with heart failure and the effect of nursing care and follow-up program on patient outcomes
Yazar: DİLEK SEZGİN
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE MERT
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hasta bakımı = Patient care ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kalp yetmezliği = Heart failure ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Özbakım = Self-care

Özet:
Amaç: Araştırmanın amacı; kalp yetersizliği olan bireylerde öz bakım yönetiminin incelenmesi ve hemşirelik bakım ve izlem programının "öz bakım, yaşam kalitesi, hastaneye tekrar yatma durumuna" etkisini incelemektir.
Yöntem: Araştırma, niteliksel ve niceliksel araştırma olarak iki aşamada yürütülmüştür. Araştırmanın kavramsal çerçevesini Riegel ve Dickson (2008) tarafından geliştirilen "Kalp Yetersizliği Öz Bakım Teorisi" oluşturmuştur. Niteliksel araştırmada; örneklemi, 18 yaş üzerindeki kalp yetersizliği olan bireyler (n: 24) oluşturmuştur. Veriler "yarı yapılandırılmış görüşme formu" kullanılarak "derinlemesine görüşme" yöntemiyle toplanmış,  "içerik analizi" ile değerlendirilmiştir. Niceliksel araştırmada; Deneysel araştırma tasarımı kullanılmış, randomize kontrollü çalışma olarak yürütülmüştür. Araştırma örneklemini 45 girişim ve 45 karşılaştırma olmak üzere 90 kalp yetersizliği olan birey oluşturmuştur. Girişim grubuna hemşirelik bakım ve izlem programı uygulanmıştır. Veriler başlangıç, üçüncü ve altıncı ayda toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak kalp yetersizliği öz bakım indeksi, sol ventrikül disfonksiyon ölçeği uygulanmış, hastaneye yatma durumu bireylere sorularak ya da hastane kayıtlarından yararlanılarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Niteliksel araştırmada; Kolaylaştırıcılar ve engeller olmak üzere iki tema ortaya çıkmıştır. Niceliksel araştırmada; Girişim grubunun öz bakım, yaşam kalitesi puanları ile karşılaştırma grubunun puanları arasında istatistiksel olarak üçüncü ve altıncı ayda anlamlı düzeyde fark saptanmıştır. Girişim ve karşılaştırma grubunun hastaneye yatma durumlarına göre karşılaştırılmasında başlangıç- üçüncü ayda anlamlı fark bulunurken, üçüncü-altıncı ayda anlamlı fark bulunmamıştır.
Sonuç: Elde edilen sonuçlar, kalp yetersizliği olan bireylere uygulanan hemşirelik bakım ve izlem programının öz bakım ve yaşam kalitesini geliştirdiğini ve hastaneye tekrar yatma durumunu azalttığını göstermektedir. 

Anahtar Sözcükler: Kalp yetersizliği, Öz bakım, Yaşam kalitesi, Hastaneye tekrar yatma, Hemşirelik.

Abstract:
Objective: The objective of this study is to examine the self-care management in individuals with heart failure and the effect of nursing care and follow-up program on "self-care, quality of life and rehospitalization". 
Method: The study was conducted in two stages as qualitative and quantitative. The conceptual framework of the study consisted of the "Theory of Heart Failure Self Care" that was developed by Riegel and Dickson (2008). In the qualitative study; The sample consisted of individuals older than 18 who had heart failure (n: 24). The data were collected via the "in depth interview" method using the "semi-structured interview form" and were evaluated with the "content analysis". In the quantitative study; Experimental study design was used and it was conducted as a randomized controlled study. The study sample consisted of 90 individuals with heart failure (45 intervention and 45 comparison). Nursing care and follow-up program was applied to the intervention group. The data were collected in the baseline, third and sixth months. Self Care of Heart Failure Index and Left Ventricular Dysfunction Scale were used as data collection tools and the hospitalization was evaluated either by inquiring the individuals or using the hospital records. 
Results: As a result of the qualitative study; Two themes were suggested as facilitators and barries. In the quantitative study; self care and quality of life scores were statistically significant differences between the intervention and comparison group. As a result of comparing the intervention and comparison groups according to their hospitalization, we determined a significant difference in the baseline - third months and no significant difference in the third - sixth months.
Conclucion: The results show that the nursing care and follow-up program being applied to individuals with heart failure improves the self-care and quality of life and decreases the rehospitalization. 

Keywords: Heart Failure, Self Care, Quality of Life, Rehospitalization, Nursing.