Obsesif kompulsif bozukluklu hastaların bilişsel işlevlerindeki olası bozuklukların yaşam kalitesi ile ilişkisi
Possible defects in neurocognitive functions and their effects over life quality in the patients with obsessive compulsive disorder
Yazar: IŞIL ZABUN KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. ALİ CEZMİ ARIK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Bilişsel işlevler = Cognitive functions ; Obsessif kompülsif bozukluk = Obsessive compulsive disorder ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Bu çalışmada OKB hastalarının nörokognitif fonksiyonlardaki olası bozukluklarını ortaya koymak ve bunların yaşam kalitesi üzerindeki etkisini göstermek amaçlanmıştır.Gereç ve yöntem: Bu çalışmanın örneklemi Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı Polikliniği'ne başvuran, DSM-IV'e göre obsesif kompulsif bozukluk tanı ölçütlerini karşılayan 35 hasta ile 35 sağlıklı gönüllü olmak üzere toplam 70 kişiden oluşmaktadır. Çalışmaya katılanlara sosyodemografik veri formu, WAIS-R zeka testi, WHOQOOL-BREF-TR yaşam kalitesi ölçeği ve nörokognitif fonksiyonları değerlendirmek için İşitsel Sözel Öğrenme Testi (İSÖT),Çizgi Yönünü Belirleme Testi (ÇYBT), Wiskonsin Kart Eşleme Testi (WKET), Stroop Testi, Sürekli Performans Testi (SPT), Görsel Kopyalama Testi (GKT) uygulanmıştır. Ayrıca hasta grubuna Y-BOCS uygulanmıştır.Bulgular: İşitsel sözel öğrenme testinde, hasta grubunun anlık bellek, sözel öğrenme, bozucu etki, hatırda tutma, gecikmiş hatırlama ve tanıma alt puan ortalamaları daha düşük bulunurken tekrarlama puan ortalamaları ise daha yüksek bulunmuştur.Görsel kopyalama testinde ve ÇYBT'de hasta grubunda puan ortalamalarının daha düşük olduğu saptanmıştır. Wiskonsin kart eşleme testinde sonuçlar karşılaştırıldığında, toplam yanlış sayısı, toplam perseveratif tepki sayısı, toplam perseveratif hata sayısı ve perseveratif hata yüzdesi ortalamalarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu; Stroop testinde 2, 3, 4. ve 5. kart süre ortalamaları hasta grubunda daha uzun olduğu bulunmuştur. Sürekli performans testinde ise iki grup arasında fark saptanmamıştır. Hasta grubunda kontrol grubuna göre WHOQOOL-BREF-TR ölçeğinin fiziksel sağlık alanı, psikolojik sağlık alanı ve sosyal ilişkiler alanı puan ortalamaları daha düşüktür, çevre alanında ise iki grup arasında anlamlı fark yoktur. Yaşam kalitesi alt ölçekleri ile nörokognitif test performansları sonuçları arasında korelasyon bulunmamıştır. Hastalık şiddeti ile SPT performansı dışında bilişsel işlevler arasında korelasyon olmadığı bulunmuştur. Yaşam kalitesinin fiziksel alt ölçeği ile hastalık şiddeti arasında olumsuzyönde korelasyon olduğu saptanmıştır ve diğer alt ölçekler arasında korelasyon tespit edilmemiştir.Sonuç: Hasta grubu sağlıklı kontrollerle kıyaslandığında nörokognitif test performansları ve yaşam kalitesi alt ölçek puanlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermiştir. Hasta grubunda, yaşam kalitesi alt ölçekleri ile nörokognitif test performansları arasında ilişki saptanmamıştır. Hastalık şiddeti, sürdürülebilir dikkat performansını ve yaşam kalitesinin fiziksel sağlık alanını olumsuz yönde etkilemektedir. Bilişsel işlevlerdeki bozulmanın, OKB'de yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen faktörlerden biri olmadığı bulunmuştur.

Abstract:
Aim: The aim of this study was to discribe possible defects in neurocognitive functions and their effects over life quality in the patients with OCD.Material and Method: The sample of this study consists of 35 patients and 35 healty volunteers. Study sample is consisted of 35 patients diagnosed with OCD according to DSM-IV, who applied to Ondokuz Mayıs University, Faculty of Medicine, Psychiatry Clinic. Control group consists of 35 healty subjects. In total 70 subjects participated to the study. Sociodemographic data form, WAIS-R, WHOQOOL-BREFTR quality of life and to evaluate the neurocognitive functions Auditory Verbal Learning Test (AVLT), Continuous Performance Test (CPT), Judgement of LineOrientation Test (JLOT), Wisconsin Card Sorting Test (WCST), Visual Reproduction Test (VRT) and Stroop test were applied to all participants. Also, Y-BOCS were applied to the patient group.Results: İn AVLT, the patients had lower subscore avarages in immediate recall, verbal learning, disruptive effect, retention, delayed recall and recognition and higher subscore avarages in repetition than controls. İn VRT and JLOT, the patients had lower score avarages than controls. When the results of WCST were compared, the avarage of total errors, perseverative errors and percentage of perseverative errors were significiantly differ from healty subjects and in Stroop test time taken of 2nd,3rd,4th and 5th cards were longer in the patients group. There were no differences between two groups in CPT. Average scores of physical health, psychological health and socialrelationship domains of WHOQOOL-BREF-TR were lower in the patient group,however there was no significantly difference in environmental health domain between two groups. There was no correlation between the subscale scores of quality of life scaleand neurocognitive test performances. Also, no correlation between severity of disease and cognitive functions except CPT was found. Negative correlation was found between severity of disease and physical health domain and no correlation were found between other subscales.Conclusion: When the patient group compaired with the controls, no statistically significant difference was found for neurocognitive test performance and life qualitysubscale scores. No corelation was noted between life quality subscale andneurocognitive test performances of patient group. Disease severity negatively affects the sustainable attention performance and physical health domain of life quality. It wasfound that deterioration in cognitive functions is not one of the factors which negatively affect the life quality in OCD.