Balıkesir'de geleneksel konutların sürdürülebilir mimari özellikleri üzerine bir çalışma
A study on the sustainable architectural characteristics of traditional houses in Balikesir
Yazar: SALİH DİNÇER ZENGİN
Danışman: DOÇ. DR. YELİZ TÜLÜBAŞ GÖKUÇ
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Balıkesir = Balıkesir ; Ekolojik mimari = Ecological architecture ; Geleneksel konut = Traditional dwelling ; Geleneksel konut mimarisi = Traditional house architecture ; Sürdürülebilir mimari = Sustainable architecture

Özet:
Sürdürülebilir kalkınmanın temel bileşenlerinden biri olan sürdürülebilir mimarlık kavramı 
günümüz mimari ölçütleri arasında ilk sıralarda yer almakta ve bu soyut kavram farklı 
yöntemlerle binalarımızda somutlaşmaktadır. Binanın, bina kullanıcılarının ve çevresinin 
tüm yaşamında kaderine yön veren tasarım kararları; ısı yalıtımı, güneşten yararlanma, 
suyun verimli kullanımı gibi çağlardır süregelen belirli sorunlara cevap veren çözümler 
olmalıdır. Sorunların, eski çağlardan bu yana süregelişi çözümleri de, geleneksel mimari 
uygulamalarda aramayı düşündürmektedir. Tarih boyunca tecrübe süzgecinden geçip gelen 
geleneksel uygulamalar, bizim bugün modern yöntemlerle aşmaya çalıştığımız belirli 
sorunlara kalıplaşmış hazır çözümler sunmaktadır.
Çalışmamızda, Balıkesir İli, Karesi İlçesi'nde bulunan Dumlupınar Mahallesi geleneksel 
konutları özelinde, sürdürülebilir mimarlığın konusu içerisinde yer alan sorunlara, 
kaynakların tasarruflu ve etkin kullanımına yönelik mimari çabalar araştırılmıştır. Arazi, su, 
enerji ve malzeme kaynaklarının, binanın karşı karşıya olduğu mimari sorunlarda, tasarım 
kararları ile nasıl değerlendirildiği ve çözümlendiği konusunda çalışılmış, ortaya çıkan 
veriler, literatürde yer bulan ve farklı görüşlerden derlenen sürdürülebilir mimarlık esasları 
kapsamında analiz edilmiştir. Analizlerde bölgedeki geleneksel konutlarda hangi 
kaynakların kullanıldığı ve ne kadar etkin kullanılabildiği üzerinde durulmuş, günümüzdeki 
mimari süreçlerde kaynak kullanım biçimi ile arasındaki farklara değinilmiştir.
Çalışmada analizlerden ortaya çıkan sonuçlar ve çözüm yöntemleri ile günümüz mimarisi 
için, gelenekten gelen ve tecrübeyle yerleşen yöntemlerin de değerlendirilmesi üzerine 
öneriler geliştirilmesine çalışılmıştır.

Abstract:
The concept of sustainable architecture, which is one of the main components of sustainable 
development, takes place at first rows of today's architectural criteria and this abstract 
concept becomes concrete in our buildings with different methods. Design decisions that 
shape the destiny of the building through whole lives of it, its users and its environment; 
should also be the solutions that respond to certain problems that have been going on for 
ages in such buildings, such as thermal insulation, benefiting from daylight, and efficient use 
of water. The continuation of the problems since ancient times leads us to search for solutions 
in traditional architectural practices. Traditional practices that have passed through the filter 
of experience throughout history, offer conventional ready-made solutions to certain 
problems that we are trying to overcome even with modern methods today.
In our study, architectural efforts towards the problems within the subject of sustainable 
architecture, considering conservation of resources and their efficient use, have been 
researched in the scope of traditional houses of Dumlupınar Neighborhood in Karesi District 
of Balıkesir Province. It is studied that how usage of land, water, energy and material 
resources are evaluated and analyzed when certain architectural problems regarding the 
building are faced. The resulting data are analyzed within the scope of sustainable 
architecture principles which are included in literature and compiled from different point of 
views. In the analyzes, which resources were used in the traditional houses in the region and 
how effectively they could be used were on focus and the differences between the way of 
using resources in recent architectural processes were mentioned.
In the study, regarding the results from the analyzes and the solution methods, it has been 
tried to develop suggestions, which come from tradition and settled with experience, for
modern architecture.