Baş-boyun kanserlerinde radyoterapi öncesi ve sonrası serum tissue polypeptide antijen düzeyleri
Levels of serum tissue polypeptide antigen before and after radiotherapy in head and neck cancers
Yazar: AYTÜL ERTABAK
Danışman: DOÇ.DR. NİLÜFER GÜLER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Onkoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1996
Konu: Onkoloji = Oncology ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Antijenler = Antigens ; Kafa ve boyun neoplazmları = Head and neck neoplasms ; Peptidler = Peptides ; Radyoterapi = Radiotherapy

Özet:
ÖZET Bu çalışmada Ankara Onkoloji Hastanesi Radyasyon Onkolojisi bölümünde tedavi edilen 23 baş-boyun karsinomlu hastada, tedavi öncesi ve tedavi sonrası serum tissue polypeptide antigen (TP A) düzeyleri değerlendirilmiştir. Onaltı tonsilit vakası ve ondokuz sağlam gönüllü, kontrol grupları olarak alındı. Hastaların histopatolojik tanılan epidermoid karsinomdu. Uzak metastazı olanlar ve serum TPA düzeyini etkileyebilecek hastalığı olanlar çalışma dışı bırakıldı. Hastalardan kan örnekleri tedavi öncesi, tedavinin ikinci günü, tedavi sonunda ve tedavi bitiminden üç ay sonra olmak üzere dört kez alındı. Hastalann hepsi Co 60 cihazı ile, 56-66 Gy arasında tedavi dozu aldılar. Serum TPA düzeyi immünoradyometrik assay (IRMA) yöntemiyle ölçüldü. Eşik değeri olarak 85 Ü/L alındı. Karsinom grubunun ortalama serum TPA değeri (96.56), sağlıklı kontrol grubunun ortalama serum TPA değerinden (55.69) yüksek bulundu. Tonsilit kontrol grubunun da ortalama serum TPA değeri (88.31), sağlıklı kontrol grubunun ortalama serum TPA değerinden (55.69) yüksek olduğu bulundu. Eşik değeri 85 Ü/L alındığında, sağlıklı kontrol grubunun % 95.7' sinin, karsinom grubunun % 65.2' sinin ve tonsilit kontrol grubunun da % 31.3' ünün, eşik değerinin altında olduğu bulundu. Serum TPA duyarlılığı % 34.8, seçiciliği % 95, pozitif prediktif değer % 88.9 ve negatif prediktif değer % 59.5 olarak bulunmuştur. Çalışma sonucunda serum TPA düzeyi ölçümünün, baş-boyun karsinomlu hastalarda, tümör yükü ile korelasyon gösterdiği, karsinom tanısında ve tedaviye yanıtıdeğerlendirmede yetersiz olduğu saptandı. Başlangıçdaki yüksek serum TPA düzeyinin kötü prognoz göstergesi olduğu belirlendi. (Anahtar Kelimeler: Baş-boyun karsinomlan, Serum TPA, Tümör marker)

Abstract:
ABSTRACT In this study 23 patients with head and neck epidermoid carcinoma in radiation oncology unit of Ankara Oncology Hospital were evaluated. Serum tissue polypeptide antigen (TPA) was determined before and at the end of the radiotherapy. Sixteen patients with benign head and neck disease and 19 healty volunteers were included into the study. Patients with distant metastases or with other conditions which could affect TPA were excluded. Blood samples were collected from fasting patients in the morning before start of the treatment, the second day of treatment, the day after the end of radiotherapy and 3 months later after the end of radiotherapy. The serum was immediately separated and frozen at -20°C until the radioimmunoassay. Cutt of level was taken as 85 Ü/L. Radiotherapy was given with curative intent. Patients were treated with two lateral opposing fields using a cobalt-60 unit. The mean concentration of TPA in patients with head and neck cancer (96.56) was higher than the mean concentration of TPA in healthy volunteers (55.69). The mean concentration of TPA in patients with benign head and neck disease (88.31), was higher then mean concentration of TPA in healty volunteers (55.69). At a cut-off value of 85 Ü/L, 4.3 % of healty volunteers had a baseline value higher than the cut-offlevel. 34.8 % of with head and neck cancer patients had a baseline value higher than the cut-off level and 68.7 % of with benign head and neck disease patients had a baseline value higher than the cut-offlevel. TPA had a sensitivity of 34.8 %, specificity of 95 %, (+) predictive value of 88.9 %, (-) predictive value of 59.5 %. TPA pretreatment values seem to be correlated with the tumor volume. TPA can be considered a tumor marker but not for the diagnostics, mtherapy monitoring and follow-up. Analysis of treatment results indicated that the pretreatment low concentrations of TPA was associated with a favorable outcome. (Keywords: Head and neck cancer, Serum TPA, Tumor marker) IV