Pulmoner emboli şüphesiyle bilgisayarlı tomografi anjiyografi çekilen hastaların retrospektif analizi
Retrospective analysis of patients who had computerized tomography angiography suspected of pulmonary embolism
Yazar: UMUT AKAR
Danışman: PROF. DR. ŞABAN MEHMET YAŞAR
GATA / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Anjiyografi-dijital subtraksiyon = Angiography-digital subtraction ; D-dimer = D-dimer ; Emboli = Embolism ; Miyokard enfarktüsü = Myocardial infarction ; Pulmoner emboli = Pulmonary embolism ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed ; İnme = Stroke

Özet:
Düşük ve orta riskli pulmoner emboli olgularında dışlama testi olarak kullanılan d-dimer günümüzde başka embolik hastalıkların tanısı ve prognozunun belirlenmesinde de kullanılmaktadır. Çalışmamızda d-dimer yüksekliğinin embolik hastalıkların ileriye dönük tanı ve prognozunda kullanılabilir bir parametre olup olmadığının saptanması amaçlanmıştır. 
Çalışmamızda 01.01.2012 ile 31.12.2014 tarihleri arasında Gülhane Askeri Tıp Akademisi erişkin acil servisine başvuran ve pulmoner emboli şüphesi ile d-dimer testi yapılan 2501 hastaya ait bilgiler retrospektif olarak incelendi. Bilgisayarlı tomografi anjiyografi çekilmeyenler, telefon numaralarından kendilerine ulaşılamayanlar, çalışmamıza başlandığında ölmüş olanlar ve çalışmamıza katılmak istemeyenler çalışmadan çıkarıldı. Olgularda en sık görülen belirtiler nefes darlığı, çarpıntı ve göğüs ağrısıydı. Çalışmamıza katılan 221 olgunun 112'si erkek ve 109'u kadındı. Olguların yaş aralığı 18-94 ve yaş ortalaması 61.67±19.29 olarak tespit edildi. Olgulardan 133'ünün d-dimeri yüksek ve 88'inin d-dimeri normaldi. Yaşa uyarlanmış d-dimer değerlerine göre d-dimeri yüksek 125, d-dimeri normal 96 hasta saptandı. D-dimeri yüksek olanlarda sonraki bir yıllık süreçte embolik olay gelişme olasılığının d-dimeri normal olanlara göre daha yüksek olduğu (p<0.05),bu olasılığın yaşa bağlı olarak da arttığı (p<0.05) ve cinsiyetler arasında anlamlı bir farklılık bulunmadığı (p>0.05) saptandı. Standart d-dimer testinin embolik hastalıkları göstermedeki duyarlılığı: %74.4, özgüllüğü: %47.6 olarak tespit edilirken, yaşa uyarlanmış d-dimer testinin duyarlılığı: %70.51, özgüllüğü: %51.05 olarak belirlendi. Çalışmamızda d-dimerin yüksek olduğu olgularda embolik hastalık görülme olasılığı daha yüksek saptandığından, d-dimerin bu olguların erken tanısına ve dolayısıyla prognozunun iyileştirilmesine katkıda bulunabileceği değerlendirilmiştir.

Abstract:
D-dimer has been used as a marker to exclude pulmonary embolism in patients with low and medium risk, but recently it also has been used in diagnosis and estimation of prognosis for other embolus associated clinical conditions. In our study we aimed to detect whether elevation of d-dimer was a good parameter in the diagnosis and prognosis estimation of embolic diseases. 
We retrospectively screened the data of 2501 patients admitted to Gulhane Military Medical Academy's Emergency Department and were ordered d-dimer test with pulmonary embolism suspicion between January 1st, 2012 and December 31st, 2014. Exclusion criteria were the patients did not have computed tomography angiography, could't reached when called, died within study period, and did not give consent to study. 112 of the patients were male, and 109 patients were female. Patients were between 18-94 age range and mean age was 61.67±19.29. 133 of patients had increased d-dimer levels and 88 patients had normal d-dimer levels. According to adjusted d-dimer levels 125 of the patients had increased d-dimer levels and 96 of them had normald-dimer levels. It was found that patients who had high d-dimer levels has an increased probability for embolic diseases within one year period compared to who had normal d-dimer levels (p<0.05), the probability is also likely to increase with ages (p<0.05), however there was no difference between two groups for gender (p<0.05). However standard d-dimer showed a sensitivity of 74.4% and specificity of 47.6%;adjusted d-dimer showed a sensitivity of 70.51%, and specificity of 51.05%.In our study it is determined that patients with high d-dimer levels had higher probability for embolic disases, so d-dimer considered to contribute the diagnosis and improved prognosis of these diseases.