Adölesanlarda yeme tutumlarının incelenmesi anoreksiya ve ortoreksiya nervoza risklerinin saptanması
Analyzing eating attitudes in adolescents, determining the risks of anorexia and orthorexia nervosa
Yazar: SERVET AŞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜL ÇÖRÜŞ
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Günümüzde beden ve ruh sağlığının bir bütün olduğu bilinmektedir. Bütün bireyler fiziksel ve ruhsal yapıları ayrıca sosyal davranışları yönleriyle ele alınması gereken bütüncül bir yapıdadır. Beden kavramı bireyin dış görünüşü ve iç yapı sağlığı ile ilgili tüm bilgileri içerir. Anoreksiya nervoza ve ortoreksiya nervozada da tedavi çok boyutlu yaklaşımla yapılmalıdır. Bu çalışmada ulaşılması hedeflenen sonuç adölesanların hastalıklarına göre yeme tutumlarının incelenmesi ve beden imajlarının belirlenmesidir.
Anoreksiya ve ortoreksiya nervoza risklerinin saptanması amacıyla yapılan bu çalışma Türkiye'de çeşitli illerde yaşayan yaşları 11-18 arası değişen 100 kadın katılımcı ile yürütülmüştür. Bireylerin gelir durumları, eğitim düzeyleri, yeme tutumları ve beden imajları belirli ölçeklerle ölçülmüş ve yeme tutumlarıyla AN ve ON riskleri SPSS 26.0 programı ile değerlendirilmiştir.
Çalışmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 15.39, ortalama BKİ değerleri ise
20.71 kg/m2 olarak bulunmuştur. Çalışmaya katılanların ortalama ORTO-15 ölçek puanı 33.17 ± 7.46 (dağılım 18.00-51.00) bulunmuştur. Yeme bozukluğu değişkenine göre ORTO-15 ölçek sonuçları anlamlı bulunmuştur. Anoreksik ve ortoreksik bireylerin ölçek puanları sağlıklı olan kontrol grubundan düşük bulunmuştur. Vücut algısı ölçeğiyle değerlendirilen katılımcıların sonuçlarına göre AN olan bireylerin vücut imajları açısından doyumluluğu düşük bulunmuştur. Ayrıca ortoreksik bireylerin vücut algısı ölçeği puanları kontrol grubuna göre düşük bulunmuştur. Katılımcıların cevaplandırdığı bir diğer ölçek olan Yeme Tutum Testi-26'da elden edilen ortalama değer 41.41±15.60 olarak saptanmıştır. AN veya ON olan bireylerin aldığı sonuçlar yeme bozukluğu olmayan bireylerden yüksek bulunmuştur.

Abstract:
It is known that today's body and soul are a whole. It is a holistic structure, equipped with options for all social tastes and detailed equipment. It contains all the information about physical structure and internal structure. In anorexia nervosa and orthorexia nervosa, treatment should be done with a multidimensional approach . The targeted outcome of this research is the examination of eating attitudes and the course of body cathexis according to adolescents.
This study, which was carried out to determine the risks of anorexia and orthorexia nervosa, was carried out with 100 female participants aged 11-18 living in various cities in Turkey. Individuals' income status, education level, eating attitudes and body cathexis were measured with certain scales, and their eating attitudes and AN and ON risks were evaluated with the SPSS 26.0 program. The mean age of the individuals participating in the study was 15.39, and the mean BMI values were found to be 20.71 kg/m2. The mean ORTO-15 scale score of the participants was found to be 33.17 ±
7.46 (range 18.00-51.00). ORTO-15 scale results were found to be significant according to the eating disorder variable. Scale scores of anorexic and orthorexic individuals were lower than the healthy control group.
According to the results of the participants evaluated with the body cathexis scale, the satisfaction of individuals with AN was found to be low in terms of body cathexis. In addition, the body cathexis scale scores of orthorexic individuals were found to be lower than the control group. The average value obtained in the Eating Attitude Test- 26, which is another scale answered by the participants, was determined as 41.41±15.60. The results of individuals with AN or ON were found to be higher than those without eating disorders.