Kuru meyve örneklerindeki temel ve toksik elementlerin biyoerişilebilirliğinin in vitro barge biyoerişilebilirlik metodu kullanarak ICP-MS ile belirlenmesi
Determination of the bioaccessibility the essential and toxic elements in dried fruit samples by ICP-MS using in vitro barge bioaccessibility method
Yazar: BEFEKADU BADEYE BANATA
Danışman: PROF. DR. ŞERİFE TOKALIOĞLU
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
İn-vitro gastrointestinal, insanlar için kimyasal riski değerlendirmek için kullanılan, ağız yoluyla alınan yiyeceklerin biyoyararlılığını ve biyoerişilebilirliğini inceleyen bir yöntemdir. Günlük diyet içinde bilinçli ya da bilinçsiz olarak alınan sebze, meyve ve toprak gibi örnek matrikslerinden gelen kimyasalların ne kadar vücuda salındığını belirlemeyi amaçlar.
Bu çalışmada, on bir kuru meyve örneğindeki B, Al, V, Cr, Mn, Fe, Co, Ni, Cu, Zn, As, Rb, Sr, Mo, and Cd biyoerişilebilirliğini değerlendirmek için in vitro BARGE UBM metodu kullanıldı. Elementlerin toplam, gastrik ve gastrointestinal faz derişimleri ICP-MS ile tayin edildi. Her örneğin gastrik ve gastrointestinal faz ekstraktı için metal biyoerişilebilirliği (%BF) hesaplandı. Toplam metal derişimlerinin doğruluğu için SRM 1573a Tomato Leaves analizi yapıldı. BARGE-UBM metodunun doğruluğunu onaylamak için BGS Guidance Material 102 kullanıldı. On bir kuru meyve örneğinde gastrik fazında bulunan ortalama %BF için azalan sıra, Rb(101)>Sr(79)>Mn(59)> Cr(46)>Ni(37)>Fe(36)=Zn(36)>Cu(33)>Co(32)>Al(24)>V(22)>B(19)>Cd(18)>Pb(10)>Mo(8)>As(6) şeklindedir. Kuru meyve örnekleri için gastrointestinal fazında en yüksek %BF değerleri Rb(89), Sr(82) ve Mn (54) için elde edildi. 

Anahtar Kelimeler: BARGE UBM metot, biyoerişilebilirlik, Kuru meyve, metaller, ICP-MS

Abstract:
In-vitro gastrointestinal, also known as oral bio-accessibility and bio-availability, is important when assessing chemical risk to humans. In practise, it purports to simulate the release of chemicals from sample matrices (e.g, food and soil) that may be consumed intentionally or un intentionally in the diet. Therefore, in vitro conditions were created to simulate, principally, enzymatic action in the mouth, the stomach and the intestines. 
In this study, the Unified Bioaccessibility Research Group of Europe (BARGE) in vitro method was used to assess the bioaccessibility of B, Al, V, Cr, Mn, Fe, Co, Ni, Cu, Zn, As, Rb, Sr, Mo, Cd and Pb in eleven dried fruits samples Total, gastric and gastrointestinal phase concentrations of the elements were determined by ICP-MS. The metal bioavailability (%BF) was calculated for the gastric and gastrointestinal phase extracts of each sample. NIST SRM 1573a Tomato Leaves analysis was performed for the accuracy of total metal concentrations. BGS Guidance Material 102 was used to confirm the accuracy of the BARGE-UBM method.  Descending order for mean %BF found in gastric phase in eleven dried fruit samples, Rb(101)>Sr(79)>Mn(59)> Cr(46)> Ni(37)>Fe(36)=Zn(36)>Cu(33)>Co(32)>Al(24)>V(22)>B(19)>Cd(18)>Pb(10)>Mo(8)>As(6). For dried fruit samples, the highest %BF values in the gastrointestinal phase were obtained for Rb(89), Sr(82) and Mn(54). 

Keywords: BARGE UBM method, bioaccessibility, dried fruits, metals, ICP-MS