Bir polisiye roman okuması: Didier Daeninckx'in Geçmişin Ayak Sesleri adlı kara romanı
Reading a detective novel: The noir fiction named ''Murder in Memoriam'' by Didier Daeninckx
Yazar: RABİA EPÖZDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE GÜZEL
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Fransız Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fransız Dili ve Edebiyatı = French Linguistics and Literature

Özet:
Polisiye romanların bir türü olan kara roman türü klasik polisiye romanlarından farklı olarak suçun ve suçluların bireysel eylemlerinden çok organize suçlarla bağlantılıdır. Didier Daeninckx'in Geçmişin Ayak Sesleri (fr. Meurtre pour Mémoire) adlı yapıtı, bir dedektifin, basit bir cinayet olayından yola çıkarak devlet görevlilerinin işlediği suçları ve örtülü kalmış tarihsel katliamları açığa çıkarmasını konu almaktadır. Romanda klasik polisiyede olduğu gibi suçluların adalete teslim edilmediği ve bir çözüm sunulmadığı görülmektedir. Böylece, okuyucuyu rahatlatan bir sonuç yerine, adaletsizlik ve şiddetin yarattığı rahatsızlık öne çıkar ve romanın karamsar yapısını ortaya koyar.  Tez çalışmamızda, Didier Daeninckx'in Geçmişin Ayak Sesleri adlı romanını polisiye roman kuramı ve kara roman bağlamında incelemeyi amaçladık. Yeni polisiye (fr. neo-polar) akımının etkisiyle gelişen kara roman çerçevesinde değerlendirilen yapıtın yalnızca suçun çözümüne odaklanmak yerine toplumsal çürüme, şiddet ve örgütsel suçları ele aldığı görülmektedir . Yazar romanda Fransa'nın tarihsel ve toplumsal dinamiklerini işlerken, Cezayir kökenli göçmenlerin yaşadığı zorluklar, kimlik sorunları ve devlet yetkilisi olarak çalışan kişilerin işlediği suçlar gibi temaları ortaya koymaktadır. Geçmişin Ayak Sesleri, işlenen cinayetin katilinin bulunmasına odaklanan klasik polisiye romanın sınırlarını aşarak okuyucuya işlenen suçların altındaki toplumsal nedenleri düşünme ve sorgulama olanağı sağlayan önemli bir yapıt olarak değerlendirilebilir. Yapıtta öykü zamanının Bernard Thiraud'nun bireysel cinayetiyle başlayan soruşturmanın babası Roger Thiraud'nun 1961 yılında öldürülmesine kadar uzanan 20 yıllık bir süreyi kapsadığı görülür. Soruşturmanın öyküsü geçmiş tarihlere yönlenirken 1961 yılı Paris Katliamı, 1980'lerin Fransız toplumu dinamikleri ve İkinci Dünya Savaşı dönemine kadar uzanan ve Fransa'daki sosyo-politik olayları içeren tarihsel bir çerçeve etrafında kurgulandığı saptanmıştır. Roman, belirtilen dönemlerde uygulanan siyasi şiddet sonucu yaşanılan trajedileri ele alarak tarihsel ve toplumsal hafızayı kara roman aracılığıyla canlandırmaktadır. Bireysel felaketleri, ahlaki çöküşü ve toplumsal yozlaşmayı merkezine alan Didier Daeninckx'in Geçmişin Ayak Sesleri adlı romanı yapısal ve izleksel olarak kara roman türünün özelliklerini taşıdığından bu türün belirgin örneklerinden biri olduğunu söyleyebiliriz.
Anahtar Kelimeler: Polisiye roman, kara roman, Didier Daeninckx, Geçmişin Ayak Sesleri

Abstract:
The noir novel, as a subgenre of detective fiction, differs from the classic detective novel in that it focuses more on organized crime rather than the individual acts of criminals. In Didier Daeninckx's Murder in Memoriam, a detective, starting from a simple murder, uncovers crimes committed by state officials and hidden historical massacres. Unlike the classic detective novel, the criminals are not brought to justice, and no solution is offered, highlighting a dark atmosphere where injustice and violence provoke a sense of unease in the reader. In our thesis, we aim to examine Didier Daeninckx's Murder in Memoriam in the context of detective fiction theory and noir fiction. This work, evaluated within the noir framework influenced by the neo-polar movement, does not solely focus on solving the crime but addresses social decay, violence, and organized crime. The author delves into France's historical and social dynamics, addressing themes such as the challenges faced by immigrants of Algerian origin, issues of identity, and crimes committed by state officials. Murder iin Memoriam transcends the limits of the classic detective novel, which focuses on identifying the killer, by offering the reader an opportunity to reflect on the social causes underlying the crimes. The story spans a 20-year period, from the investigation into the individual murder of Bernard Thiraud to the murder of his father, Roger Thiraud, in 1961. By tracing the story back into the past, the investigation frames socio-political events in France, such as the 1961 Paris Massacre, the dynamics of 1980s French society, and the Second World War era. The novel addresses the tragedies resulting from political violence during these periods and revives historical and social memory through noir fiction. Focused on individual catastrophes, moral decay, and social corruption, Didier Daeninckx's Murder in Memoriam can be considered a significant example of the noir genre, both in its structure and themes.
Keywords: : Detective novel, Noir novel, Didier Daeninckx, Murder in Memoriam