1908-1923 yılları Türk şiiri ve şiir teorisi
Turkish poetry in the period of 1908-1923
Yazar: HAYRİYE KABADAYI
Danışman: PROF.DR. ORHAN OKAY
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1994
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Türk şiiri = Turkish poem ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
I. ÖZET DOKTORA. TEZ! 1908-1923 YILLARI TÜRK ŞIIJR1 VE ŞİİR TEORİSİ Hayriye KABADAYI Danışman: Prof. Dr. Orhan OKAY 1994, SAYFA: Jüri : Prof. Dr. Orhan Okav ı ar i ir ara- Bu çalışma, I I. Meşrutiyet ' i n ilan edilmesinden (1908) başlayarak, Cumhur iyet ' in i 1 anına < 1923) kadar uzanan onbeş yıllık süreçte, TUrk şiirinin macerasını ana hatlarıyla ortaya koymayı ve öze İlikle dönemin poe- tikasını tesbit etmeyi amaçlamıştır. Tezimizin ana malzemesini, 1908-1323 yıl sında yayınlanmış bulunan dergilerdeki şiirle ilgi :: 3 1ar oluşturmuştur. 1901 yılında Servo t -i Fünun dergisi kapatılınca, e- debî hareketliliğin yoğun olduğu Sftrvet-i Fünûn Edebiya tı dönemi sona ermiş, yerini yedi yıl suren bir durgun luğa bırakmıştır. 1908 sonranındı, meşrutî ' yönetimin ge tirdiği yoğun özgürlük atmosferi kısa sürmüş, özellikle ardarda gelen savaşlar, imparatorluk halkının moral de ğerlerini sor 1 ayarı bit- atmcs'feri hakim kılmıştır. Bu ka os içinde, herşeye ragmen» "yeni insan" ı şekillendiren yeni değerleri keşfeden Osmanlı aydını, "Türk aydını" kimliğini kapanmış; «jonra yatının değerlerini kabule 1908-1923 yıl I edebiyatımızda var! o kimlikle yen i TU r k öne I mi şt i r. arı arasında iki hakim bakış ıgını hissettirmiştir: ilki, lidobi açı s ı milli- Roman- gerçp- oynamıştır. Yazıların bü- görüşler kadar kullanılan yetçi tavrın doğuşunda etkili olan romantizmdir, tik akım, edebî düzeyde millî kimliğe ve Anadolu gine sahip çıkışta önemli büyük bir bölümünde, savunulan üslûpta da romantik tavır dikkati çeker, ikincisi, sem bolist akımın bağlandığı idealist felsefeye ve Özellikle Bergson'on görüşlerine dayanır. Bergsoncu çizgi, Türk şiirine güçlü ritm duygusunu,. hayatın akışında varolan ritmin kelimelerin dünyasında da aynı derinlikte işlenmesi endişesini getirmiştir. Böylece, tam olarak taklit diyemeyeceğimiz., aksine yaşanan şartların ihtiyaç olarak hissettirdiği edebî a- rayışiar, şiirde? "sosyal fayda" ve "güzel gibi iki ana damarda yoğunlaşmış; prensiplerini ortaya koymuş ve 1923 sonrasının politikasını hazırlamıştır.

Abstract:
I î AB-STRaC'I P h P T h r -is TURKISH POETKY IN THK PERIOD OF i908-.1.9;/3 Hayriye KABADA'/ '( Supetvisor: Prof. Dr. Orhan OKAY ¦994, PAGF; Jury : Prof. Dr. Orhan OKAY Thi ^ study is aimed at highlighting the adventure nf Turkish poetry during the fifteen years betwoen 1.908, the declaration of the second Constitutional Monarchy, and 1923, the ostabi ish'aeah of the Turkish Republic. In particular, I aim In define the poetics of thi*~ period. The articles on poetry that appeared in lijterary magazines oc-tyeen the years 1909 and i 9 23 const ity'te the basic «.> o u t cc- matPi ial of t h ' <= (" h e ?> i s. / With the closing of Servet-:! Funun magazine /in 1901 the ago of Servot-i Funun literature came to a'n end, too- It was replaced hy a. ^fagnnnt period that: !"^teri seven years. :\f '¦ e r.490fl- the n+mosphere of freedom which was brought about by the ^mcitltutinnal Monarchy lasted a short time. There was a lack of authority in the government's n.diiri ni st mi tion and the wars affected the moral principles; nf the people of the Ottnnan Empire. In the midst or this chaos, Turkish poets tried to establish the new principle-- of Turkish Literature. Between 1908 and 1923 thor.-; were two main influ.erces which dominated Turkish Literature: Romanticism and the philosophy of Symbolism- and t "he ideas of Bergson. In the greater part of the writing of * hi s p e v i <;. c., both the ideas which were defended and the sty'n which wsf tired, of Roiriantlc writing. Bergsonian rtror.g fooling of rhythn: t :i the investigation of ideas in literature contemporary living conditions, Jc idea?, Social improvement and aesthetics. These influenced the basic ideas of poetics after 1923. i