Patlıcanda (Solanum melongena L.) yerel genetik kaynakların karakterizasyonu ve seleksiyon ıslahı ile çeşit ıslah programlarında değerlendirilmesi
Characterization of local eggplant (Solanum melongena L.) genetic resources and evaluation with selection breeding in variety breeding programmes
Yazar: ZÜLEYHA ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. AHMET BALKAYA
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı / Sebze Yetiştirme ve Islahı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Tez çalışması ile Türkiye orijinli yerel patlıcan populasyonlarının morfolojik özelliklerine göre, karakterizasyonlarının yapılması, mevcut populasyondaki genetik varyasyonun düzeyinin belirlenmesi ve taze tüketime uygun patlıcan genotiplerinin teksel seleksiyon yöntemi ile seçilerek ıslah programına alınması ve yarı yol materyali olarak geliştirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın başlangıcında, seksen patlıcan genotipinden oluşan bir gen havuzu oluşturulmuştur. Mevcut koleksiyon, meyve özellikleri bakımından belirgin bir fenotipik çeşitlilik göstermiştir. Populasyonlar arasındaki ilişkinin saptanabilmesi için Küme ve Temel Bileşen Analizi (TBA) uygulanmıştır. Ayrıca, patlıcan genotipleri arasındaki morfolojik benzerliklerin değerlendirilmesi için bir dendogram da düzenlenmiştir. Temel  Bileşen Analizi, ilk dört temel bileşenekseni esas alındığında toplam varyasyonun
%71.38'ini açıklamıştır. Bu sonuç, patlıcan genotipleri arasında yüksek oranda varyasyon olduğunu göstermiştir. Teksel seleksiyon yöntemi  ile  patlıcan populasyonu içerisinden taze tüketime uygun ve verim unsurları yönünden öne çıkan 20 patlıcan genotipi ümit var olarak seçilmiştir. Seçilen genotiplerde, iki generasyon kendileme çalışması yapılmıştır. Gelecekte seçilen bu yerel patlıcan genotiplerinin çeşit ıslah programında değerlendirilmesi ve ticari üretime kazandırılması amaçlanmaktadır.


Anahtar Kelimeler: Patlıcan, Morfolojik tanımlama, Genetik varyasyon, Seleksiyon, Hat

Abstract:
In this thesis, it was aimed to making characterization based on morphological traits of Turkey origin local eggplant populations, determining the level of genetic variation in the current population, the selection of suitable eggplant genotypes for fresh consumption by the pedigree selection method and to develop eggplant lines as a half-way material. At the beginning of the work, a gene pool consisting of eighty eggplant genotypes was performed. The present collection showed a distinct phenotypic variation in fruit characteristics. Cluster and Principal Component Analysis (PCA) were applied to determine the relationship between egplant genotypes. In addition, a dendogram was also prepared to assess the morphological similarities between these genotypes. The principal component analysis showed that the first four principal component axes explained %71.38 of the total variation. This result showed that there was a high variation among the eggplant genotypes. The twenty eggplant genotypes were selected as promising in terms of fresh consumption and yield characteristics with using the pedigree selection method. In the suitable selected genotypes, two generations inbreeding was done. It is aimed to evaluate these selected local eggplant genotypes in future breeding program and gain to commercial production.


Key words: Eggplant, Morphological Description, Genetic variation, Selection, Line