Çin'in Afrika'ya yaptığı doğrudan yabancı yatırımların belirleyicileri üzerine ampirik bir analiz
An empirical analysis on the determinants of Chinese foreign direct investment in Africa
Yazar: ALİ RIZA YILMAZ
Danışman: PROF. DR. AYŞEGÜL ATEŞ
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Bu tezin amacı, 2003'ten 2020'ye kadar olan dönemde Afrika'daki Çin doğrudan yabancı yatırımlarının (DYY) belirleyicilerini incelemektir. Bu bağlamda, çalışmanın ana motivasyonu DYY alıcı ev sahibi Afrika ülkelerinin kurumsal kalitesini gösteren beş farklı kurumsal kalite göstergesinin Çin DYY'sini nasıl etkilediğidir. Araştırma, bağımlı değişken olarak Çin DYY stoklarını kullanan 38 Afrika ülkesinden oluşan bir panel veri analizine dayanmaktadır.
Çalışmanın bulguları tüm modellerde, piyasa büyüklüğünün DYY üzerindeki etkisinin pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı olduğunu işaret etmektedir. Sabit etkiler tahmin sonuçları incelendiğinde doğal kaynak sahipliği değişkeninin Çin'in Afrika ülkelerine yaptığı DYY üzerinde pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı, altyapı gelişmişliğinin ise negatif ve istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Kurumsal kalitenin DYY üzerindeki etkilerini incelediğimizde ise sabit etkiler tahmincisiyle tahmin edilen ve etkileşim değişkeni eklenmiş modelde politik istikrar ve hukukun üstünlüğü değişkenlerinin Çin'in Afrika'ya yaptığı DYY üzerindeki etkisi pozitif ve istatistiksel olarak anlamlıdır. Modele dahil edilen etkileşim teriminin DYY üzerindeki etkisi ise negatif ve istatistiksel olarak anlamlı çıkmıştır. Bu da kurumsal kaliteyle doğal kaynak sahipliğinin, DYY üzerindeki etkilerinin birbirlerine bağlı olduğunu işaret etmektedir.

Anahtar kelimeler: Çin, Afrika, Doğrudan Yabancı Yatırım, Çin Afrika Ekonomik İlişkileri, Kurumsal Kalite

Abstract:
The aim of this thesis is to examine the determinants of Chinese foreign direct investment (FDI) in Africa from 2003 to 2020. In this context, the main motivation of the study is to determine how five different institutional quality indicators that represent the institutional quality of FDI recipient African countries affect Chinese FDI. The research is based on a panel data analysis of 38 African countries using Chinese FDI stocks as the dependent variable.
The findings of the study indicate that the effect of market size on FDI is positive and statistically significant in all models. The fixed effects estimation results indicate that the natural resource ownership variable has a positive effect on Chinese FDI to African countries, while infrastructure development variable has a negative effect on Chinese FDI. When we examine the effects of institutional quality on FDI, the effect of political stability and rule of law variables on Chinese FDI to Africa found to be positive and statistically significant in the model estimated by the fixed effects estimator. The interaction term included in the model has a negative and statistically significant effect on FDI. This indicates that the effects of institutional quality and natural resource ownership on FDI are interdependent.

Keywords: China, Africa, Foreign Direct Investment, China-Africa Economic Relations, Institutional Quality