Aydınlatmada sübjektif analiz için bilimsel anket yöntemlerinin uygulamalı incelenmesi
The investigation of scientific survey methods for subjective analysis in the field of lighting with application
Yazar: LALE ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. DİLEK ENARUN
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering ; Mimarlık = Architecture

Özet:
Aydınlatma tasarımlarında belli aydınlık düzeyleri ve parıltı oranlarınınhedeflenmesinin yanı sıra, kullanıcıların görsel algılarının da dikkate alınması büyükönem tasımaktadır. Bu nedenle gerçeklestirilen objektif ölçümlere ek olarak,aydınlatmanın temel hedefi olan kullanıcıların görsel konforu için sübjektif analizlere debasvurmak bir zorunluluktur. Bu tez çalısması, aydınlatmada sübjektif analizingerçeklestirilmesi için izlenmesi gereken bilimsel arastırma yöntemlerini incelemektedir.Bilimsel arastırma yöntemlerinde sübjektif analiz için anket çalısmalarınabasvurulmaktadır. Anket çalısmalarının tercih edilmesinin en önemli nedeni, bilimselesaslar çerçevesinde yürütüldükleri takdirde bu çalısmalardan elde edilen verileringüvenilir, geçerli ve istatistiksel analize tabi tutulabilecek kalitede olmasıdır. Burada,stanbul Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Fakültesi'nde yürütülen bir deneykapsamında, otomatik kontrollü bir Isık Rafı Sistemi ile, manuel kontrollü birGeleneksel Aydınlatma Sistemi arasında bir karsılastırma yapılmıstır. Bu çalısma içinIsık Rafı'nı barındıran bir test odasıyla, Geleneksel Aydınlatma Sistemli bir referansoda hazırlanarak, gönüllü örnekleme yöntemiyle seçilmis 76 denek, bu odalarda belligörsel isleri tamamladıktan sonra, odalar için özel hazırlanmıs olan anket sorularınacevap vermislerdir. Deneklerden elde edilen veriler parametrik t-testi ve PearsonKorelasyonuna tabi tutularak, odalar arası farklılıklar ve degiskenler arası iliskilerincelenmistir. Elde edilen sonuçlar, Isık Rafı Sistemi'nin, Geleneksel AydınlatmaSistemi'nden, aydınlatma tasarımında çok önemli olan kamasma, rahatsız ediciyansıma, parıltı farkları ve aydınlatma memnuniyeti konularında üstün oldugunugöstermektedir.Anahtar Kelimeler: Bilimsel Arastırma, Anket, Aydınlatmada Sübjektif Analiz, IsıkRafı Sistemi, Otomatik Kontrol Sistemi, Aydınlatma Kalitesi, Kullanıcı Memnuniyeti

Abstract:
In lighting design, while the main aim is to maintain specific illuminance levels andluminance ratios, it is also very important to take the visual perceptions of the users intoconsideration. In order to maintain visual comfort, in addition to the objectivemeasurements performed in lighting, consulting the subjective analysis performed bythe users, who actually are the main target of lighting, is a must. This thesis investigatesthe scientific methods of research that should be followed for the subjective analysis oflighting. The method used in scientific research for subjective analysis arequestionnaires, as the results obtained from questionnaires are valid, reliable and can bestatistically analysed. In the application part of the theses, a Light Shelf System (LSS)equipped with automatic control has been compared to a Traditional Lighting Systemwith manual control in the scope of an experiment carried out in the Electrical andElectronics Engineering Faculty of Istanbul Technical University. For this study, 76subjects, answered questions specifically prepared for a test and reference room wherethe lighting systems were isntalled, after completing several visual tasks in these rooms.The data obtained from the subjects have been statistically analysed through parametrict-tests and Pearson Correlations in order to examine the differences between the lightingsystems and the relationships within variables. The results show that the LSS hasadvantages over the traditional lighting system, in very important areas of lighting suchas glare, unwanted reflection, luminance differences and lighting satisfaction.Keywords: Scientific Research, Questionnaire, Subjective Analysis in Lighting, LightShelf System, Automatic Control System, Lighting Quality, User Satisfaction