Ionolab yöntemi ile web tabanlı toplam elektron içeriği (TEİ) hesaplanması ve sunumu
Web based computation and presentation of total electron content (TEC) using the ionolab method
Yazar: ORHAN UĞURLU
Danışman: DR. UMUT SEZEN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Iyonosferin güzlenmesi radyo dalgalarının yayılımına olan etkileri nedeniyle ünemo oËc g Ëtaşımaktadır. Toplam Elektron Işeriği (TEI) iyonosferik etkilerin güzlenmesindes oËyaygın olarak kullanılmaktadır. TEI, iyonosfer ile yer arasındaki bülgenin 1 m2 'likokesitinde bulunan toplam serbest elektron sayısı olarak tanımlanmaktadır. IRIËmodelinin ve IGS analiz merkezlerinin TEI kestirimleri uretebilmesine rağmen,ü gbu kestirimlerin zamansal şüzünürlügu düşuktür veya kestirimler ampirik verilerco u u uğü usü uuzerine kuruludur. IONOLAB (www.ionolab.org) kestirim yüntemi yüksek zamanü o uËşüzünürlüklü gürbüz TEI kestirimleri uretebilmektedir. Bu şalışmada IONOLABco u u u u u u ü csËTEI kestirim yüntemi uygulanmış, kestirimler kolay ulaşılabilir ve kullanıcı dostuo s sbir arayüz uzerinden sunulmuştur. Geliştirilen uygulama seşilen GPS istasyonuuü s s cËve zaman dilimi işin TEI kestirimi yapabilmektedir. Kestirim işin gerekli kul-c clanıcı girdisi GPS istasyon adı ve gün seşiminden oluşmaktadır. Kestirim işinu c s cgerekli RINEX formatındaki güzlem verileri IGS veri merkezlerinden otomatikoolarak indirilmektedir. Geliştirilen uygulama 30 s zaman şüzünürlüğunde kes-s co u u ug üËtirimleri sunabilen ilk sistemdir. Web tabanlı TEI kestirim uygulaması kullanıcıtarafından kurulum gerektirmeyen kolay ulaşılabilir bir sistemdir. Uygulama kat-smanlı bir mimariye sahiptir. Bu modüler tasarım sayesinde, kestirim yüntemiyleu oilgili olabilecek değişiklikler kolaylıkla uygulamaya entegre edilebilmektedir. Aynıgsesneklik veri erişimiyle ilgili olarak da sağlanmaktadır. Sunum katmanı farklı kul-s glanıcı türlerini destekleyebilecek şekilde tasarlanmıştır.Anahtar Kelimeler: GPS, Iyonosfer, Toplam Elektron Işeriği

Abstract:
Monitoring ionosphere is important because of its eï¬ects on radio wave propa-gation. Total Electron Content (TEC) is widely used in monitoring ionosphericeï¬ects. TEC is expressed as the amount of free electrons within 1 m2 cross-sectional area of the region between ground and ionosphere. Although IRI modeland IGS analysis centers can generate and present TEC estimations, either thetemporal resolution is low or estimations are based on empirical data. IONOLAB(www.ionolab.org) method provides robust estimates with high temporal resolu-tion. In this study, TEC estimation method by IONOLAB is implemented andestimations are presented by an easily accessible, user-friendly interface. Devel-oped application makes TEC estimation for given GPS station and time period.User input required contains only the selection of GPS station and the date. Ob-servation data needed for estimation is retrieved from IGS data centers in RINEXformat. Developed application is the ï¬rst one that provides TEC estimations witha temporal resolution of 30 s over the internet. Web based TEC estimation ap-plication is an easily accessible system that requires no installation on the clientside. The application has a layered design. By means of this modular design,possible changes regarding the estimation method can be easily adapted. Sameï¬exibility is also provided for the data access. The presentation of estimationdata is architected to support diï¬erent client types.Keywords: GPS, Ionosphere, Total Electron Content