Koronavirüs (COVID-19) pandemisinin üniversite öğrencileri ve akademisyenlerin yeme alışkanlıkları ile gıda güvenliği bilgi ve uygulamalarına etkisi
The effect of coronavirus (COVID-19) pandemic on eating habits and food safety knowledge and food handling practices among university students and academics
Yazar: NURULLAH GÖRÜR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNAL TOPALCENGİZ
Muş Alparslan Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering

Özet:
Koronavirüs (COVID-19) salgını sırasında, hastalığın yayılmasını önlemek için gıda güvenliği konusunda tüketici endişeleri artmıştır. Bu çalışmanın amacı, COVID-19 salgınının Türkiye'deki akademisyenlerin (n = 240) ve üniversite öğrencilerinin (n = 479) gıda güvenliği bilgileri, hijyen uygulamaları ve yeme alışkanlıkları üzerindeki etkisini incelemektir. Ülkenin farklı bölgelerinden seçilen üniversiteler çeşitli akademik kademelerden ve bölümlerden katılımcılara çevrimiçi anket davetleri e-postayla gönderilmiştir. Bu salgın sırasında 2020 Nisan ve Mayıs aylarında 45 günlük sürede geri dönüşler kabul edilmiştir. Sosyo-demografik faktörler (cinsiyet, fakülte / öğrenci durumu, medeni durum, ebeveynlik durumu ve akademik sıra) ile gıda güvenliği bilgisi, hijyen uygulamaları ve yeme alışkanlıkları arasındaki ilişkiler karşılaştırılmıştır. Akademisyenler ve öğrenciler, gıda güvenliği bilgi beyanlarına benzer yüzdelerle ve medeni durumun sadece anlamlı etkisiyle yanıt vermişlerdir (P<0.05). COVID-19 salgını sırasında her iki grup tarafından da hastalıktan kaçınmak için hijyen uygulamaları daha önemli görülmüştür. Medeni ve ebeveynlik durumu dışındaki tüm sosyo-demografik faktörler, COVID-19 salgını sırasında ve öncesinde hijyen uygulamalarını önemli ölçüde etkilemiştir. Her iki grupta da COVID-19 nedeniyle evde tüketime karşı önemli cinsiyet ve ebeveynlik durumu faktörlerine göre yeme alışkanlıklarına sahip olmuşlardır (P<0.05). Bu çalışma, COVID-19 salgını sırasında hem akademisyenlerin hem de üniversite öğrencilerinin tepkilerinin benzer olduğunu ve medeni ve ebeveynlik durumunun önemli bir etkisi olduğunu göstermektedir.

Abstract:
Consumer concerns have increased during coronavirus (COVID-19) pandemic about food safety to avoid the spread of disease. The purpose of this study is to examine the effect of COVID-19 pandemic on food safety knowledge, hygiene practices, and eating attitudes of academics (n=240) and university students (n = 479) in Turkey. Online survey invitations were emailed to participants from various academic rank and departments at chosen universities from different regions of country. Responses were accepted in a period of 45 days in April and May 2020 during this pandemic. The relationships between socio-demographic factors (gender, faculty/student status, marital status, parental status, and academic rank) and food safety knowledge, hygiene practices, and eating attitudes were compared. Academics and students responded to food safety knowledge statements with similar percentages and only significant effect of marital status (P<0.05). Hygiene practices were considered more important to avoid disease by both groups during COVID-19 pandemic. All socio-demographic factors except for marital and parental status were significant affecting hygiene practices before and during COVID-19 pandemic. Both groups had an eating attitude toward consumption at home due to COVID-19 with significant factors of gender and parental status (P<0.05). This study indicates that the reaction of both academics and university students are similar during COVID-19 pandemic with a significant effect on marital and parental status.