Makamsal müzikleri dinlemenin entonasyona etkisi
Effects of traditional music listening on intonation
Yazar: AYSUN RABİA HAMZAOĞLU BİRER
Danışman: DOÇ. MEHLİKA DÜNDAR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Müzik = Music
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Dinleme = Listening ; Makamlar = Modes ; Müzik eğitimi = Music education ; Çalgı eğitimi = Instrumental education ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu çalışmanın amacı, makamsal müzikleri dinlemenin entonasyona etkisinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Öğretmenliği Anabilim Dalı 2009-2010 öğretim yılında öğrenim gören 1. ve 4. sınıf keman öğrencileri (Toplam 35 kişi) oluşturmaktadır.Bu araştırmada hem betimsel, hem de deneysel yöntemler kullanılmıştır. Elde edilen nitel ve nicel veriler toplanmış, analiz edilmiş ve yorumlanmıştır.Araştırmanın betimsel aşamasında öğrencilerin dinledikleri müzik türlerini belirlemek amacıyla görüşme yöntemi uygulanmıştır. Deneysel aşamada kullanılmak üzere Rast ve Hüseyni makamında iki ezgi yazılmıştır. Ayrıca dinletide kullanılacak Rast ve Hüseyni makamında iki saz eseri bir kanun sanatçısına çaldırılmış, ses kaydı alınmıştır.Araştırmanın deney aşamasında Rast ve Hüseyni makamındaki ezgiler öğrencilere çaldırılmış, ses kaydı alınmış ve öğrencilerin kullandığı aralıklar ölçülmüştür. Daha sonraki aşamada ise, öğrencilere daha önceden ses kaydı alınmış olan saz eserleri dinletilerek, Rast ve Hüseyni makamındaki ezgiler tekrar çaldırılmış, ses kaydı alınmış, kullanılan aralıklar ölçülmüştür.İlk aşamada, öğrencilerin dinlediği müzik türleri ile, dinletiden önce kullandığı aralıklar arasındaki ilişki incelenmiştir. Sonraki aşamada ise, dinleti öncesi ve sonrasında kullandığı aralıklar incelenmiştir. En son olarak, öğrencilerin dinlediği müzik türleri ile, dinleti öncesi ve sonrasında kullandığı aralıklar arasındaki ilişki araştırılmıştır.Sonuç olarak Rast ezgide, hem tonal müzikleri hem de makamsal müzikleri dinleyen öğrencilerin dinleti öncesi ve sonrasında kullandığı aralıkların değişim gösterdiği, ancak Hüseyni ezgide anlamlı bir değişim olmadığı görülmüştür.

Abstract:
The purpose of the study is to learn the effects of traditional music listening on intonation. The research was performed by the Music Teaching department of Gazi University Gazi Faculty of Education in the 2009-2010 academic year on first and fourth year violin students. (N=35)In this study, both descriptive and experimental methods were used. In this way, the quantitive and qualitative data were gathered separately, analyzed, and as a result, the data gathered were compiled. At the descriptive stage of the research, a special interview technique was used with student subjects in order to determine their music genre preferences.To prepare for the experimental stage, simple Rast and Hüseyni melodies were composed to be later played by the students. A professional canun musician played and we recorded a full Rast and Hüseyni taksim and another complete traditional instrumental piece.In the experimental stage, the students played the newly composed Rast and Hüseyni melodies and the pitch was measured through the recordings they played. At the next step in the experimental stage, the students listened to the canun player?s recordings and then they replayed and recorded the simple Rast and Hüseyni melodies and the pitch was again measured.The interview data on music preference and the first student recording measurement of pitch before they listened to the professional canun recording were analyzed. Then the pitch measurements of the students? playing, pre- and post-listening of the professional recording, were again analyzed.The analysis showed that with both traditional and classical music listeners, after listening to the professional Rast recording, the pitch measurements in their post-listening playing differed statisticly from one another with the Rast melody; conversely, after listening to the professionally-recorded Hüseyni piece, there was not a significant difference between the groups? pitch measurements when playing the Hüseyni melody.