Kaynaştırma öğrencilerinin sergilediği problem davranışlara yönelik sınıf öğretmenlerinin uyguladıkları önleme ve müdahale stratejileri
Determining the prevention and intervention strategies carried out by primary school teachers intended for the problem behaviors encountered on inclusive students
Yazar: FÜSUN CEYLAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET YIKMIŞ
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Problem davranış = Problem behavior ; Sınıf öğretmenleri = Class teachers ; Önleyici müdahale = Preventive intervention ; Öğrenci davranışı = Behavior of student ; Öğretmen davranışı = Teacher behavior ; Öğretmenler = Teachers ; İstenmeyen öğrenci davranışı = Unwanted student behavior

Özet:
Kaynaştırma  öğrencilerinde  karşılaşılan  problem  davranışlara  yönelik  sınıf  öğretmenlerinin uyguladıkları önleme ve müdahale stratejilerinin belirlenmesinin amaçlandığı  bu araştırmada  yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Nitel bir çalışma olan bu  araştırmada  çalışma  grubunu,  2013-2014  eğitim  öğretim  yılında  Bolu  ili  merkez  ilçe  sınırlarında  bulunan ilkokullarda görev  yapmakta olan ve sınıflarında kaynaştırma öğrencisi  bulunan  25  sınıf  öğretmeni  oluşturmaktadır.  Görüşmeler  esnasında  geçerlilik  ve  güvenirlik  çalışmaları  yapılan  yarı  yapılandırılmış  görüşme  formu  kullanılmıştır.  Görüşmeler  ses  kayıt 
cihazına kaydedilmiştir. Kaydedilen görüşmeler araştırmacı tarafından NVivo 10 programına  aktarılmıştır.  Nitel  araştırma  yaklaşımı  doğrultusunda  tasarlanan  bu  araştırmada  veriler,  "içerik  analizi"  tekniğine  göre  çözümlenmiştir.  Araştırma  bulguları  10  alt  tema  halinde  başlıklara ayrılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre, görüşmeye katılan sınıf öğretmenlerinin,  sınıflarında  en  çok  karşılaştıkları  problem  davranışlar  sırasıyla;  arkadaşlarına  vurma,  sınıf  içerisinde  gezinme,  öğrencinin  yeterli  akademik  beceriler  sergileyememesi,  dersle  ilgilenmemesi/dersin etkinliğini yapmak istememesi, ders akışını bozacak ölçüde konuşması ,  ders saati içerisinde ağlaması, öğrencide dikkat eksikliği ve  hiperaktivitesi olması,  öğrencide 
konuşma  güçlüğü  olması,  bireysel  ihtiyaçlarını  tek  başına  karşılayamaması,  ders  esnasında  aniden  bağırması,  teneffüslerde  saklanması  ve  arkadaşlarıyla  paylaşımlarının  az  olması,  empatik  davranışlar  sergileyememesidir.  Öğretmenler  bu  problem  davranışların  kaynağı  olarak;  öncelikle  aile  ve  yakın  çevre  daha  sonra  öğrencinin  kaynaştırma  tanısı  ve  bireysel  özellikleri  şeklinde  görüş  bildirmişlerdir.  Araştırmada  sınıf  öğretmenlerinin  bu  problem  davranışların önlenmesine ve/veya  davranışlara müdahaleye yönelik olarak, farklı pekiştirme tür ve tarifelerinden yararlandıkları fakat bilimsel dayanaklara dayanan, sistematik bir şekilde  uyguladıkları  herhangi  bir  stratejiden  yararlanmadıkları  tespit  edilmiştir. Sınıf  öğretmenleri,  problem  davranışların  çözümü  ile  ilgili  ebeveynler,  rehber  öğretmenler,  okul  idaresi, 
rehabilitasyon  merkezleri,  okuldaki  diğer  öğretmenler  ve  diğer  öğrencilerin  velileri  ile  işbirliği  içerisinde  olduklarına  ilişkin  görüş  bildirmişlerdir.  Araştırmanın  bulgularında  son olarak,  olumlu  davranışların  kazandırılması  ve  kalıcılığının  sağlanması  noktasında  yapılan çalışmaların farklı pekiştireç türlerini kullanma, aile ile işbirliği içerisinde olma ve öğrenci ile birebir konuşma olduğu tespit edilmiştir. 
Anahtar Kelimeler:  Kaynaştırma, problem davranışlar, önleme stratejileri, müdahale stratejileri

Abstract:
In  this  research,  in  which  it  is  aimed  to  specify  the  prevention  and  intervention  strategies carried out by class teachers intended for the  problematic behaviors encountered on inclusive  students,  semi-structured  interview  technique  is  used.  This  study  is  a  qualitative research.  Study group is formed by 25 class teachers who are serving in the primary schools of the central district of Bolu and teach inclusive students in the 2013-2014 academic years. During the interviews validity and reliability checked semi-structured interview form is used. All interviews are saved by audio recorders. Recorded interviews are transferred to the NVivo 10 program by the researcher. In this research designed in the direction of qualitative research method approach data are resolved according to content analysis method. Research findings are separated to 10 sub-themes. According to research findings, the most common problems met by interviewees in the classes are respectively: hitting the classmate, wandering around the  classroom,  insufficient  academic  skills  of  students,  not  pay  attention  to  the  lectures, avoiding from class activities, speaking in the extent to disrupt the flow of the lesson, crying during  the  class  hours,  lack  of  attention  and  hyperactivity  of  the  students,  speech  disorder, 
inability to meet personal needs, suddenly shouting in the lesson, hiding in the break hours, having  low  share  with  friends,  inability  to  present  empathic  behaviors.  Teachers  have expressed primarily family and close environment and then inclusion diagnosis and individual characteristics  of  the  students  as  the  source  of  the  problem.  In  the  research,  it  is  found teachers  benefit  different  kinds  of  reinforcements  in  order  to  prevent  these  problematic behaviors  however  they  are  lack  of  benefiting  scientific  and  systematic  method.  Teachers expressed that parents, counselors, school administration, rehab center, other teachers of  the school and parents of the other students are in collaboration about resolving the problematic behaviors. Finally, in the findings of the research, it is detected that studies made in the point of  gaining  positive  behaviors  and  ensuring  permanence  are  using  different  kinds  of reinforcements, being in the school-parent cooperation, speaking with the student one to one.
Keywords: Inclusion, problem behaviors, prevention strategies, intervention strategies