OECD rehberi bakışıyla Türk vergi sisteminde transfer fiyatlandırması: Kamu ve özel sektör çalışanlarının algı araştırması
Transfer pricing in the Turkish tax system from the perspective of the OECD guidelines: A survey of public and private sector employees' perceptions
Yazar: MEHMET FATİH KARABULUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET BUMİN DOĞRUSÖZ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Mali Hukuk Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Küreselleşmeyle geçmişe kıyasla daha fazla uluslararası işlem yapılmaya başlanmış ve bu işlemlerin ilişkili kişiler arasında gerçekleşmesi durumunda belirlenen fiyat olan transfer fiyatı, uluslararası vergilendirmenin en önemli gündem maddelerinden biri haline gelmiştir. Türkiye'de de dış ticaret hacminin yüksekliği fiyatlandırmasının önemini arttırmaktadır. Transfer fiyatlandırması, hem mükellefler hem de vergi idareleri için özellikle emsal fiyatın bulunmasındaki zorluk nedeniyle problemlidir. Problem yaşanmasının temel nedeni, ilişkili işlemle birebir aynı ilişkisiz işlemi bulmanın zor olması, bulunsa bile emsal işlemin verilerine ulaşmada engeller olmasıdır. Söz konusu sorunlar nedeniyle vergiye uyumda zorluklar, anayasal vergilendirme ilkelerinden özellikle yasallık ilkesine aykırılık ve vergi adaletsizliği  ortaya çıkmaktadır. 
Transfer fiyatlandırması uluslararası bir nitelikte olduğu için her ülke çeşitli  düzenlemelerle bu alandaki sorunları çözmeye çalışmaktadır. Literatür çalışması, diğer ülke uygulamaları, OECD düzenlemeleri, kamu ve özel sektör çalışanları ile yaptığımız algı araştırması çalışmalarına  göre güvenli limanlar, Türkiye için transfer fiyatlandırması sorunlarının çözümü konusunda en iyi seçenektir. İlişkili kişi tanımı ile ilgili belirsizlikler, inceleme raporlarında emsal fiyat aralığının dikkate alınması, gizli emsal kullanılmaması gibi konular da mahkeme kararları ışığında değerlendirilmiştir.

Abstract:
With globalization, there are more international transactions than in the past and the transfer price, which is the price determined when these transactions take place between related persons, has become one of the most important agenda items of international taxation. In Türkiye, the high volume of foreign trade increases the importance of transfer pricing. Transfer pricing is problematic for both taxpayers and tax administrations due to the difficulty in finding the arm's length price. The main reason for the problem is that it is difficult to find an unrelated transaction that is exactly the same as the related transaction, and even if it is found, there are obstacles in accessing the data of the arm's length transaction. Due to these problems, difficulties in tax compliance, contradiction to the principle of legality, which is one of the constitutional principles of taxation, and tax injustice arise. 
Since transfer pricing is of an international nature, each country tries to solve the problems in this area with various regulations. According to the literature review, practices of other countries, OECD regulations, and perception surveys conducted with public and private sector employees, safe harbors are the best option for Turkey to solve transfer pricing problems. Issues such as uncertainties regarding the definition of related person, taking into account the arm's length price range in the examination reports, and not using secret comparables are also evaluated in the light of court decisions.