Duygu düzenleme becerileri ve yeme farkındalığının yeme bozuklukları ile ilişkisi
The relationship between emotion regulation skills and mindful eating and eating disorders
Yazar: TUBA TUTAR
Danışman: PROF. DR. HATİCE GÜLSEN ERDEN
BEYKOZ ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Beslenme ve yeme bozuklukları = Feeding and eating disorders

Özet:
Çalışmada duygu düzenleme becerileri ve yeme farkındalığının yeme bozuklukları ile ilişkisi incelenmiştir. Katılımcıların sosyo-demografik değişkenleri ile yeme patolojileri değerlendirilmiş; Pearson korelasyon analizi, bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve hiyerarşik regresyon analizleri ile değişkenlere ait bulgular ele alınmıştır. Araştırmanın örneklemini 18-60 yaş arası 352 katılımcı oluşturmuştur. Çalışmada veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu, Duygu Düzenleme Ölçeği– Kısa Formu (DDGÖ– 16), Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ– 30) ve Yeme Bozuklukları Ölçeği- Kısa Formu (EDE- Q- 13) kullanılmıştır. Kadın katılımcıların Yeme Bozukluğu Değerlendirme Ölçeği toplam puanı erkek katılımcılara göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Yeme bozuklukları ile duygu düzenleme güçlüklerinin pozitif yönde, yeme farkındalığı ile yeme bozuklarının ise negatif yönde anlamlı bir ilişkisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, duygu düzenleme güçlüğünün pozitif yönlü ve anlamlı düzeyde; yeme farkındalığınınsa negatif yönlü ve anlamlı düzeyde yeme bozukluklarını yordama gücüne sahip olduğu görülmüştür. Yeme farkındalığı, yeme bozukluğunu %15 oranında açıklamaktadır. Türk alanyazında yeme bozuklukları alanında yapılan araştırmaların oldukça kısıtlı olduğu görülmektedir. Özellikle yeni bir kavram olan yeme farkındalığına ilişkin çalışmalar yok denecek kadar azdır. Yeme bozukluklarının başlangıcı, sürdürülmesi ve tedavisi ile ilişkili faktörleri tanımlamak, önleme ve müdahale adımlarını güçlendirmek için bu tez çalışmasının alandaki boşluğu giderebileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The study examined the relationship between emotion regulation skills and eating awareness with eating disorders. The socio-demographic variables of the participants and eating pathologies were assessed; findings related to the variables were addressed through Pearson correlation analysis, independent samples t-test, one-way variance analysis (ANOVA), and hierarchical regression analyses. The sample of the study consisted of 352 participants aged 18-60 years. Data collection tools used in the study included the Personal Information Form, Emotion Regulation Questionnaire – Short Form (EDS– 16), Eating Awareness Scale (EAS– 30), and Eating Disorder Examination Questionnaire – Short Form (EDE-Q-13). The total score of the Eating Disorder Examination Questionnaire was found to be significantly higher among female participants compared to male participants. A positive relationship was found between eating disorders and difficulties in emotion regulation, while a negative relationship was found between eating awareness and eating disorders. Additionally, it was observed that difficulties in emotion regulation significantly and positively predicted eating disorders, whereas eating awareness negatively and significantly predicted eating disorders. Eating awareness explained 15% of the variance in eating disorders. It was observed that research on eating disorders in the Turkish literature is quite limited. In particular, studies related to eating awareness, a new concept, are almost nonexistent. This thesis study is thought to fill the gap in the field by identifying factors related to the onset, maintenance, and treatment of eating disorders and strengthening prevention and intervention steps.