Kalsiyum silikat içerikli kök kanal medikamentinin periapikallezyonlarda kemik rezorpsiyonu ve inflamasyon mediatörlerinin salınımı üzerine etkisi: randomize kontrollü klinik çalışma
Effect of root canal medicament based calcium silicate on boneresorption and release of inflammatory mediators in periapical lesions: a randomized controlled clinical trial
Yazar: OĞUZHAN ÜNAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM SÜMBÜLLÜ
Atatürk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Amaç: Tek köklü dişlerin cerrahi olmayan yeniden endodontik tedavisinde,
kalsiyum silikat ve kalsiyum hidroksit içerikli kök kanal medikamentlerinin, periapikal
lezyonlarındaki Nükleer Faktör Kappa B Ligandı (RANKL), Osteoprotegerin (OPG),
Tümör Nekroz Faktör-alfa (TNF-α), Prostoglandin E2 (PGE-2) ve Dönüştürücü Büyüme
Faktör-beta (TGF-β) salınımları üzerine etkisini incelemektir.
Materyal ve Metot: Çalışmaya dahil edilen 60 hasta kullanılan kanal içi ilaca
göre randomize olarak iki gruba ayrıldı: kalsiyum silikat içerikli kök kanal medikamenti
ve kalsiyum hidroksit içerikli kök kanal medikamenti. Dişlerin giriş kaviteleri açıldı ve
kanal dolguları uzaklaştırıldı. Apikal dokularından RANKL, OPG, TNF-α, PGE-2 ve
TGF-β örnekleri 3 adet kağıt kon kullanılarak alındı. İlgili medikament yerleştirildi ve bir
hafta sonraya randevu verildi. İkinci seans, medikamentler kök kanallarından
uzaklaştırıldı ve ikinci örnekler aynı metotla alındı. Tedavi öncesi ve sonrası RANKL,
OPG, TNF-α, PGE-2 ve TGF-β seviyeleri ELISA testi ile belirlendi ve RANKL/OPG
düzeyi ayrıca hesaplandı. Mediatörlerin tedavi öncesi-sonrası düzeyleri, yüzdelik
değişimleri ve demografik değişkenler istatistiksel olarak analiz edildi (p<0.05).
Bulgular: Demografik değişkenler açısından (yaş,cinsiyet, diş bölgesi, sigara
kullanımı) gruplar arasında anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). Her iki grupta da tedavi
öncesi ve sonrası RANKL/OPG, TNF-α, PGE-2 ve TGF-β seviyelerinde istatiksel olarak
anlamlı bir azalma vardı (p<0.05). Gruplar arası RANKL/OPG, TNF-α ve TGF-β
oranlarının yüzdelik değişiminde anlamlı bir farklılık vardı (p<0.05). Kalsiyum hidroksit
grubunda RANKL/OPG, TNF-α, ve TGF-β seviyelerinde istatistiksel olarak daha fazla
azalma gözlendi (p<0.05). PGE-2 yüzdelik değişimi açısından ise gruplar arasında
anlamlı bir fark görülmedi (p>0.05). Bağımsız değişkenlerin (grup, yaş, cinsiyet, diş
bölgesi, sigara kullanımı) tedavi öncesi ve sonrası RANKL/OPG, TNF-α ve TGF-β
seviyelerinin yüzdelik değişimi üzerine etkisi incelendiğinde, etkili faktörün tedavi grubu
olduğu görüldü (p<0.05).
Sonuç: Bu çalışmanın sınırlamaları dahilinde, kalsiyum silikat içerikli kök kanal
medikamentinin periapikal lezyonlarda RANKL/OPG, TNF-α, PGE-2 ve TGF-β
seviyelerinde etkili bir düşüş sağladığı; ancak kalsiyum hidroksit içerikli kök kanal
medikamentinin kalsiyum silikat içerikli medikamente göre RANKL/OPG, TNF-α ve
TGF-β yüzdelik değişiminde daha etkili bir azalma sağladığı görüldü.
Anahtar Kelimeler: İnflamatuar Mediatörler, Kanal İçi İlaç, Periapikal Lezyon

Abstract:
Aim: The aim of this study was to investigate the effect of calcium silicate and
calcium hydroxide containing root canal medicaments on the release of Nuclear Factor
Kappa B Ligand (RANKL), Osteoprotegerin (OPG), Tumour Necrosis Factor-alpha
(TNF-α), Prostoglandin E2 (PGE-2) and Transforming Growth Factor-beta (TGF-β) in
periapical lesions in non-surgical re-endodontic treatment of single-rooted teeth.
Material and Method: The 60 patients included in the study were randomly
divided into two groups according to root canal medicament going to use which are
calcium silicate-containing root canal medicament and calcium hydroxide-containing
root canal medicament. The access cavities of the teeth were opened and canal fillings
were removed. RANKL, OPG, TNF-α, PGE-2 and TGF-β samples were obtained from
the apical tissues using 3 paper cones. The relevant medicament was placed and an
appointment was made for one week later. In the second session, the medicaments were
removed from the root canals and the second samples were taken by the same method.
Pre-treatment and post-treatment RANKL, OPG, TNF-α, PGE-2 and TGF-β levels were
determined by ELISA test and RANKL/OPG level was calculated separately. Pre- and
post-treatment levels of mediators, percentage changes and demographic variables were
statistically analysed (p<0.05).
Results: There was no significant difference between the groups in terms of
demographic variables (age, gender, tooth region, smoking) (p>0.05). There was a
statistically significant decrease in RANKL/OPG, TNF-α, PGE-2 and TGF-β levels
before and after treatment in both groups (p<0.05). There was a significant difference in
the percentage change of RANKL/OPG, TNF-α and TGF-β ratios between the groups
(p<0.05). A statistically higher decrease in RANKL/OPG, TNF-α, and TGF-β levels was
observed in the calcium hydroxide group (p<0.05). No significant difference was
observed between the groups in terms of PGE-2 percentage change (p>0.05). When the
effect of independent variables (group, age, gender, tooth region, smoking) on the
percentage change of RANKL/OPG, TNF-α and TGF-β levels before and after treatment
was analysed, it was seen that the effective factor was the treatment group (p<0.05).
Conclusion: Within the limitations of this study, calcium silicate-containing root
canal medicament provided an effective reduction in RANKL/OPG, TNF-α, PGE-2 and
TGF-β levels in periapical lesions; however, calcium hydroxide-containing root canal
medicament provided a more effective reduction in the percentage change of
RANKL/OPG, TNF-α and TGF-β than calcium silicate-containing medicament.
Key words: Intra-canal Medicaments, Inflammatory Mediators, Periapical Lesion