Öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between teachers' demonstrations of emotional labour and their level of adherence to the psychological contract
Yazar: SÜLEYMAN SIRRI AYDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. AYNUR BOZKURT BOSTANCI
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Duygusal emek = Emetional labor ; Eğitim örgütleri = Education organizations ; Psikolojik sözleşme = Psychological contract ; Ölçekler = Scales ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışma, kamu okullarında görev yapan öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile çalıştıkları kuruma karşı oluşturdukları psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasındaki ilişkileri belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu temel amaç doğrultusunda " Öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki var mıdır? " sorusuna yanıt aranmıştır. 
Araştırma ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, 2019–2020 öğretim yılında Kütahya ili Gediz, Şaphane, Simav ve Çavdarhisar ilçelerindeki kamuya bağlı okullarda görev yapan 1502 öğretmen oluşturmaktadır. Kolay ulaşılabilir örnekleme yöntemiyle seçilen araştırma örneklemini ise, 405 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırma verileri, Basım ve Begenirbaş (2012) tarafından Türkçeye uyarlanan "Duygusal Emek Ölçeği" ve Koçak (2016) tarafından geliştirilen "Psikolojik Sözleşmeye Uyma Düzeyi Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizi için Doğrulayıcı Faktör Analizi, Aritmetik Ortalama, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Bağımsız Örneklemler t-Testi, Pearson Momentler Çarpımı Katsayısı ve Çoklu Regresyon Analizinden yararlanılmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenlerin duygusal emek gösterimlerine yönelik algı düzeylerinin yüzeysel rol yapma boyutunda düşük, derinden rol yapma boyutunda yüksek ve doğal duygular boyutunda çok yüksek olduğu saptanmıştır. Öğretmenlerin, araştırmanın diğer değişkeni olan psikolojik sözleşmeye uymalarına yönelik algı düzeylerinin kurumsal gelişime yönelik çaba boyutunda çok yüksek, ekstra performans ve sadakat boyutları ile psikolojik sözleşmenin toplamında ise yüksek olduğu görülmektedir.
Öğretmenlerin duygusal emek gösterimleri ile psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri arasındaki ilişkiler incelendiğinde, öğretmenlerin psikolojik sözleşmeye uyma düzeyleri ile doğal duygular boyutu arasında pozitif yönlü ve orta düzeyde bir ilişki varlığına rastlanmıştır.
Son olarak, öğretmenlerin duygusal emeklerine yönelik derinden rol yapma ve doğal duygular davranışlarının, psikolojik sözleşmeye uyma düzeylerinin %12'sini anlamlı bir şekilde açıklayabildiği görülmüştür.

Abstract:
This study is carried out to determine the relationship between the emotional labor demonstrations of teachers working in public schools and their level of adherence to the psychological contract they formed against the institution they work. In line with this main purpose, an answer to the question "Is there a significant relationship between teachers' demonstrations of emotional labour and their level of adherence to the psychological contract?" is being searched.
The research was carried out in relational survey model. The population of the research consists of 1502 teachers working in Gediz, Şaphane, Simav and Çavdarhisar district of Kütahya province in the 2019-2020 academic year. 405 public school teachers constitute the sample of the study, which was selected with the easily accessible sampling method. The research data have been collected with "Emotional Labour Scale" adapted to Turkish by Basım and Begenirbaş (2012) and "Level of Adherence to the Psychological Contract Scale" developed by Koçak (2016). For the statistical analysis of the data, Confirmatory Factor Analysis, Arithmetic Mean, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Independent Samples t-Test, Pearson Product-Moment Coefficient and Multiple Regression Analysis are used.
According to the results obtained from the research, it is determined that the perception levels of teachers towards the demonstrations of emotional labour are low in the surface acting sub-dimension, high in the deep acting sub-dimension, and very high in the genuine emotions sub-dimension. It is observed that the perception levels of teachers towards adherence to the psychological contract, which is the other variable of the research, are very high in the effort towards institutional development, and high in the extra performance and loyalty dimensions and in total of the psychological contract.
When the correlations between teachers' demonstrations of emotional labour and their level of adherence to the the psychological contract are examined, it is found that between the teachers' level of adherence to the psychological contract and genuine emotions sub-dimension, there is a positive and moderate correlation.
Finally, deep acting and genuine emotion behaviors towards teachers' emotional labour can significantly explicate 12% of their level of adherence to the psychological contract.