Faaliyet tabanlı maliyetleme: Sağlık sektöründe uygulaması
Activity based costing: Applicationin health sector
Yazar: AHMED ABDULADHEEM HALWAS
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZEN AKÇAKANAT
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Faaliyete dayalı maliyetleme =   ; Maliyetleme = Costing ; Sağlık sektörü = Health sector

Özet:
Günümüzde, sağlık bilimlerindeki gelişme ve ilerlemeler sayesinde bu
sektördeki hizmetlerin sayısı ve niteliği yükselmiştir. Kamu ekonomik kaynaklarının
sınırlı olması ve verimli kullanılması gerekliliği, araştırmanın konusunu teşkil etmekte
olan kamu sağlık sektöründe hizmet maliyetlerin azaltılması ve kaynakların en verimli
şekilde kullanılması zorunluluğunu doğurmaktadır. Kaynakları verimli ve etkin
kullanmanın koşullarından birisi de mal ve hizmet maliyetlerini doğru hesaplayacak,
kurumun amaçlarına göre yöneticilere yol gösterecek bir muhasebe bilgi sistemine sahip
olmaktır.
Bu kapsamda, "Faaliyet Tabanlı Maliyetleme: Sağlık Sektörü Uygulaması"
başlıklı bu yüksek lisans tezinin konusu Faaliyet Tabanlı Maliyetleme (FTM) sisteminin
sağlık sektörü uygulamalarını incelemek ve öneriler sunmaktır. Bu amaçla FTM
sisteminin ortaya çıkışı, gelişimi, sağlık kuruluşlarında ve diğer kurumlarda kullanımı,
konuyla ilgili daha önce yapılan çalışmaların neler olduğu incelenmiştir. Araştırma,
dolaylı maliyetlerin hassas ve doğru bir şekilde hizmetlere tahsis edilmesini
hedeflemektedir. Ayrıca araştırma, maliyet rasyonalizasyonu alanıyla ilgili kararların
alınması konusunda yönetime yardım etmeyi amaçlamaktadır.
Çalışma, Irak'ın el-Divaniye şehrinde bulunan Kadın ve Çocuk Eğitim Hastanesi
Mikrobiyoloji Bölümü ortamında, Cooper'in İki Aşamalı Faaliyet Tabanlı Maliyetleme
Yöntemi (Cooper's Two-Stages Activity Based Costing System - ABC) tatbik edilmek
suretiyle yürütülmüştür.
Araştırma sonunda, FTM sisteminin sağlık sektöründe başarıyla
uygulanabileceği sonucuna ulaşılmıştır. Bu sistem dolaylı maliyetlerin daha doğru
belirlenmesini ve tıbbi hizmet maliyetinin daha hassas bir şekilde hesaplanmasını
sağlamaktadır. Ayrıca, FTM sistemi idari alanda karar vericilerin, daha doğru bir
şekilde ve uygun zamanda karar almalarında yardımcı olmaktadır.


Anahtar Kelimeler: Faaliyet Tabanlı Maliyetleme (FTM), Faaliyet, Geleneksel
Maliyet Sistemi, Sağlık Sektörü

Abstract:
At the present time, due to development and improvementin health science,
quantity and quality of services in health sector have increased. As the public economic
resources are limited so that, decreasing service costs and efficient use of resources are
requirements in public health sector, which is the subject matter of this research. One of
the conditions of efficient and effective use of resources ispossessing an accounting
information system that is able to calculate the cost of goods and services correctly and
guide managers in line with goals of the institution.
In this context, the subject of this master's thesis titled "Activity Based Costing:
Application in Health Sector" is studying on the health sector application of Activity
Based Costing (ABC) system and presenting suggestions. To that end, the emergence
and development of ABC system, usage of this system in health sector institutions and
other institutions and the previous researches on this subject are studied in this work.
The aim of this study is sensitive and accurate allocation of indirect costs to the services
produced. Also, this study aims to help management make decisions in the area of cost
rationalization.
This study was carried in Women and Children Teaching Hospital Microbiology
Department of City of El-Divaniye/Iraq by applying Cooper's Two-Stages Activity
Based Costing System.
This research has indicated positive results about successful application ABC
system in health sector. This system allows the more accurate determination of indirect
costs and more sensitive calculation of medical service costs. Also, the ABC system
help managers make more accurate and timely decisions on administrative matters.


Keywords: Activity Based Costing (ABC), Activity, Traditional Cost System,
Health Sector