Enerji tasarrufu amacıyla enerji depolama özelliği olan malzemelerin hazırlanması ve ısıl enerji depolama özelliklerinin incelenmesi
Preparation of energy storage materials for energy saving and investigation of thermal energy storage properties
Yazar: MERVE SERT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET SELÇUK MERT
Yalova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Enerji Sistemleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Enerji = Energy

Özet:
Fosil yakıt rezervleri giderek azalırken, enerjiye olan ihtiyaç ile birlikte, tüketim hızlı bir şekilde artmaktadır. Bu sebeple, elde edilen enerjinin en az kayıpla ve maliyetle kullanıcıya ulaşması önem arz etmektedir. Enerji teknolojilerinde yatırım maliyetlerinin yüksek olması, elde edilen enerjinin israf edilmeden kullanılmasını gerektirmektedir. Enerjinin en az kayıpla ve tam zamanında tüketiciye sunulması, enerji arz-talep arasındaki uyumsuzluğun giderilmesi ve enerjide sürekliliğin sağlanarak mevcut kaynakların verimli kullanılması, yeni teknolojilerin gelişmesini sağlayan ana unsurlardır. Elektrik enerjisi kullanan cihazların daha az enerji tüketerek çalışması, binalarda enerji verimliliği sağlayan malzemelerin ve sistemlerin kullanılması ve atık ısı geri kazanımı doğrudan veya dolaylı olarak enerji tüketiminde tasarruf sağlamaktadır. Bu noktada, son yıllarda önemle üzerinde durulan enerji depolama teknolojileri, kaynakların etkin kullanımını ve sistemlerin toplam enerji tüketimini azaltmayı sağlayabilir. Isıl enerji depolama seçeneklerinden biri olan gizli ısıl enerji depolama sistemleri ve bu sistemlerde kullanılan faz değiştiren maddeler (FDM), son yıllarda giderek önem kazanan araştırma konularından birisi olmuştur. Isıl enerji depolama kapasitesi ve ısıl iletkenliği yüksek uzun ömürlü yeni nesil malzemeler geliştirmek için bilimsel çalışmalar sürdürülmektedir. Bu çalışmada, enerji tasarrufu amacıyla kullanılacak yeni faz değişim maddelerinin (FDM'lerin) üretilmesi hedeflenmektedir. Bunun için, çekirdek malzemesi olarak n-hekzadekan, kaprik asit ve oleik asit karışımı, emülsiyon polimerizasyon tekniği ile stiren-divinilbenzen polimer kabuk içerisine kapsüllenmiştir. Elde edilen FDM'nin performans ve özelliklerine etki eden kabuk/çekirdek oranı, emülsifikasyon süresi ve çapraz bağlayıcı miktarı çok değişkenli analiz yöntemlerinden biri olan Merkezi Bileşik Deneysel Tasarım yöntemi kullanılarak araştırılmıştır. Üretilen FDM'lerin ısıl özellikleri diferansiyel taramalı kalorimetre (DSC) ve termogravimetrik analiz (TGA) ile belirlenmiş, morfolojik özellikleri ve yapısı ise taramalı elektron mikroskobu (SEM), polarize optik mikroskop (POM) ve fourier dönüşüm kızılötesi spektroskopi (FT-IR) ile karakterize edilmiştir. Bununla birlikte, geliştirilen FDM'nin ısı depolama özelliği hava akışlı bir sistem üzerinde laboratuvar ölçeğinde test edilmiştir. Elde edilen FDM'nin iklimlendirme sistemleri başta olmak üzere enerji tasarrufu amacıyla çeşitli sistemlerde kullanılabileceği görülmüştür.

Abstract:
While fossil fuel reserves are steadily declining, consumption is growing rapidly with energy need. For this reason, it is important that the energy obtained is accessible to the user with minimum loss and cost. The high investment costs in energy technologies require that the energy obtained be used without losses. The supply of energy to the consumer with minimal loss and just in time, the elimination of the incompatibility between energy supply and demand, and the efficient use of available resources by ensuring energy sustainability are the key elements in the development of new technologies. The use of fewer energy-consuming devices that need electrical energy, the use of materials and systems that allow energy efficiency in buildings, and waste heat recovery, provides savings in energy consumption directly or indirectly. At this point, energy storage technologies, which have been emphasized in recent years, can provide effective use of resources and reduce total energy consumption of systems. The latent thermal energy storage systems, one of the thermal energy storage methods, and the phase change materials (PCMs) used in these systems have become one of the increasingly important research subjects in recent years. Scientific studies are underway to develop novel materials with high thermal energy storage capacity and thermal conductivity and long lived. In this work, it is aimed to produce new phase change materials (PCMs) to be used for energy saving. For this, a mixture of n-hexadecane, capric acid and oleic acid as the core material was encapsulated in the styrene-divinylbenzene polymer shell by emulsion polymerization technique. The shell/core ratio, the duration of emulsification and the amount of cross-linker affecting the performance and properties of obtained PCM were investigated using the Central Composite Experimental Design method, one of the multivariate analysis methods. The thermal properties of the produced PCMs were determined by Differential Scanning Calorimetry (DSC) and Thermogravimetric Analysis (TGA); morphological characteristics and structure were characterized by Scanning Electron Microscopy (SEM), Polarized Optical Microscopy (POM) and Fourier Transform Infrared Spectroscopy (FT-IR). Furthermore, heat storage property of developed PCM has been tested on laboratory scale on an air flow system.  It was seen that the obtained PCM can be used in various systems for energy saving, especially in air conditioning systems.