Kentsel açık yeşil alanların kadınlar tarafından kullanımı üzerine bir değerlendirme: Şanlıurfa, Birecik örneği
An evaluation on the use of urban open green spaces by women: The case of Şanlıurfa, Birecik
Yazar: MELİKE KORKUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ LEILA AKBARISHAHABI
Kapadokya Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Kentsel açık yeşil alanlar, bir kentin fiziki ve sosyal gelişimini sağlayan aynı
zamanda toplumsal ve kültürel aktivitelerin sahne aldığı alanlardır. Açık yeşil alanlar
doğal yaşamla ilişkilendirilmesine rağmen aynı zamanda cinsiyet eşitsizliğinin mekân
kullanımındaki etkilerini de gözler önüne sermektedir. Kadın ve erkeklere biçilen roller,
mekânlar, statü ve etkileşim alanları birbirinden genellikle farklıdır. Toplumsal cinsiyet
rolleri açısından kesin yargılara dayalı kültür ve yapılarda, cinsiyet ayrımcılığının uç
noktalarını gündelik hayatın farklı kısımlarında olduğu gibi mekân kullanımında da
görmek mümkündür. Tezin amacı kentsel açık yeşil alanların kullanımında cinsiyet
eşitsizliğini sorgulamaktır. Tezde Şanlıurfa ilinin Birecik ilçesinde park kullanımı
üzerine 638 katılımcıya anket çalışması yapılarak veriler elde edilmiştir. Bu veriler
ışığında Birecik'te park kullanımında kadınlar ve erkeklerin mekânı farklı
deneyimlediği ortaya konulmuştur. Temel farklılık, kadınların erkeklerle
kıyaslandığından istedikleri vakitte, istedikleri yerlere gidememeleridir. Yapılan anket
çalışmasında, akşamları tek başına dışarı çıkmak üzerine sorulan soruda, kadınların
"kendimi güvende hissetmediğim için", "taciz vb. durumlarla karşılaşmaktan
korktuğum için" cevaplarını erkeklere oranla daha fazla verdiği görülmüştür.
Dolayısıyla, parka giden yolun daha başında toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin hanesine
yazılabilecek bir sorun saptanmıştır. Ek olarak parklarda erkeklerin kadınlara oranla
daha fazla vakit geçirdikleri, dolayısıyla parklardan daha fazla yararlandıkları da
görülmüştür. Böyle bir sonucun ortaya çıkmasında toplumsal cinsiyet eşitsizliği tek
sebep olmamakla birlikte toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin etkisini yadsımak da
gerçekçilikten uzak bir yorum olacaktır. Bu da toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin olumsuz
etkilerinin bir ilin ilçesindeki parkların kullanımına kadar sirayet ettiğini görmeyi ve
tam da bu sebeple konunun üzerine daha fazla gitmeyi gerekli kılmaktadır.

Abstract:
Urban open green spaces are areas that provide the physical and social
development of a city, as well as the areas where social and cultural activities take
place. Although open green spaces are associated with natural life, they also reveal the
effects of gender inequality on the use of space. The roles, spaces, status and interaction
areas assigned to women and men are generally different from each other. It is possible
to see the extremes of gender discrimination in cultures and structures based on precise
judgments in terms of gender roles, in the use of space as well as in different parts of
daily life. The aim of the thesis is to question gender inequality in the use of urban open
green spaces. In the thesis, data were obtained by conducting a survey on 638
participants on the use of parks in Birecik district of Şanlıurfa province. In the light of
these data, it has been revealed that women and men experience the space differently in
the use of parks in Birecik. The main difference is that women cannot go where they
want, whenever they want, compared to men. In the survey study, in the question asked
about going out alone in the evenings, women were asked "because I don't feel safe",
"harassment etc. because I'm afraid of facing situations" more than men. Therefore, at
the very beginning of the road to the park, a problem that can be written on the name of
gender inequality has been identified. In addition, it has been observed that men spend
more time in parks than women, so they benefit more from the parks. Although gender
inequality is not the only reason for the emergence of such a result, it would be an
unrealistic interpretation to deny the effect of gender inequality. This makes it necessary
to see that the negative effects of gender inequality spread to the use of parks in a
province's district, and precisely for this reason, it is necessary to go further on the
subject.