1980 ve 2000 yılları arasındaki İslamcı dergilerde tevhid:İktibas Dergisi örneği
Tevhid in Islamîc journals between 1980 and 2000: The example of the Journal of Iqtibas
Yazar: AHMET ERAY
Danışman: DOÇ. DR. AHMET BARDAK
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Kelâm ilmi, temel inanç konularıyla ilgilenen bir ilim dalıdır. Hz. Muhammed, peygamberlik görevini aldığında toplumun içerisinde bulunduğu şirk inancıyla büyük bir mücadeleye girişmiştir. Bu mücadelenin adı tevhid ve şirk mücadelesidir. Bütün peygamberler gönderildikleri toplumlarda öncelikle şirke bulaşmış bir inanca karşı mücadele vermiş ve tevhidî bir toplum inancı oluşturma çabası içerisinde olmuşlardır. Konunun önemi sebebiyle tevhid meselesi kelâm ilminin sacayaklarından biri olmuştur. Kelâm ilminin bir diğer adı da İlmu't-tevhidtir. İçinde yaşadığımız coğrafya iki yüzyıldan beri siyasi ve dini buhranlar içerisindedir. Tevhid konusu da hem siyasi hem itikadî yönüyle bu buhran ve tartışmaların odağındadır. Osmanlı'nın yıkılış sürecinde oluşan İslamcılık akımı ve Cumhuriyetin kuruluşu bu tartışmaları daha da körüklemiştir. Bu konu hakkında kitaplar yazılmış, köşe yazarları bu konuları işlemiş ve dergilerde bu konulara yer ayırılmıştır. Tevhid konusu Asr-ı Saadetten beri İslâm toplumlarında hep tartışılan konuların başında gelmiştir. Bu tartışma Türkiye toplumunda da vardır. Türkiye'de yönetim tarzının değişmesi sebebiyle özellikle 1950 yıllarından sonra bu konu çok işlenmiş ve gündemde olmuştur. Tevhid konusu çeşitli dergilerde itikadî, siyasi, yönden ele alınmıştır. İktibas dergisi de bu dergiler arasında tevhid konusunun en çok ele alınıp işlendiği dergilerden bir tanesi olması hasebiyle tezimiz için ana konuyu oluşturmaktadır.

Abstract:
Kalam is an İslamîc branch of science that deals with basic belief issues. Hz. When the Prophet Muhammad (saas) took the post of prophet, he entered into a great struggle with the belief of polytheism in the society. The name of this struggle is the struggle of tawhid and shirk. All prophets struggled against polytheism in the societies they were sent to, and they were in an effort to create a monotheistic society belief. Due to the importance of the subject, the issue of tawhid has become one of the pillars of the science of kalam. Another name for the science of kalam is İlmu't-tawhid. The geography we live in has been in political and religious depressions for two centuries. The subject of tawhid is also in these crises and debates, both politically and religiously. The current of İslamîsm that emerged during the collapse of the Ottoman Empire and the establishment of the republic further fueled these debates. Books have been written on this subject, columnists have covered these subjects, and magazines have given place to these subjects. The subject of tawhid has always been one of the most discussed topics in İslamîc societies since the century of bliss. This debate also exists in Turkish society. Due to the change in the management style in Turkey, this issue has been discussed and on the agenda especially after the 1950s. The subject of Tawhid has been discussed in various journals from theological and political aspects. Iktibas magazine is the main subject of our thesis because it is one of the magazines in which the subject of tawhid is dealt with the most. The political and religious discourses of the articles about tawhid in the journal iktibas, which form the basis of the main subject of the thesis, are discussed.