Aile apartmanında yaşayan annelerin ebeveyn öz yeterliklerinin incelenmesi
The examination of mothers living in family apartment about parental self-efficacy
Yazar: BEYZA TANLASI
Danışman: DOÇ. DR. AZİZE NİLGÜN CANEL
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile apartmanı = Family apartment ; Anneler = Mothers ; Annelik = Motherhood ; Ebeveyn öz yeterliliği = Parental self-efficacy ; Fenomenoloji = Phenomenology ; Nitel araştırma = Qualitative research ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bu araştırmanın amacı aile apartmanlarında yaşayan annelerin hem aile apartmanında yaşama hem de aile apartmanında anne olma deneyimlerine odaklanarak ebeveyn öz yeterliklerini incelemek, kendilerini hangi durumlarda ebeveyn olarak yeterli ya da yetersiz algıladıklarını araştırmaktır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji (olgubilim) kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu en az bir yıldır aile apartmanında yaşamakta olan 28-50 yaşları arasındaki 13 anneden oluşmaktadır.  Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanmış olan yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırma türüne uygun olarak veriler katılımcılarla yapılan görüşmeler ile toplanmış ve görüşmeler yüz yüze gerçekleştirilmiştir. Toplanan veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiş ve bulgular dört ana tema altında toplanmıştır. Bu temalar; ebeveynlik görevleri yönünden ebeveyn öz yeterliği, ebeveyn öz yeterliğini etkileyen faktörler, annelerin gözünden aile apartmanında yaşam ve aile apartmanında anne olmaktır. Araştırma sonucunda annelerin ebeveyn öz yeterlikleri ile ilgili düşüncelerini, kendilerini farklı ebeveynlik görev alanlarında değerlendirerek oluşturdukları görülmüştür. Annelerin ebeveyn öz yeterliklerinin; ebeveynlikte deneyim ve öğrenme, psikolojik durum ve eş desteği faktörlerine bağlı olarak değişkenlik gösterdiğine inandıkları ortaya konmuştur. Aile apartmanında yaşamın anneler için kendine özgü avantaj ve dezavantajlara sahip özgün bir deneyim olduğu belirlenmiştir. Aile apartmanında ebeveynlik konusunda alınan destek ve karşılaşılan müdahalelerin iç içe geçtiği, aile apartmanında yaşamın anneler, çocuklar ve çekirdek aileler için bir takım koşullar ve sorumluluklar getirdiği ve tüm bunların anneler için aile apartmanında anne olma deneyimini karmaşıklaştırdığı görülmüştür. Bu karmaşık deneyimin daha iyi anlaşılması amacıyla, konuyu benzer ve farklı biçimlerde ele alan çalışmaların sayısının artması gerektiği düşünülerek araştırmacı ve uygulayıcılara önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study is to analyze mothers' parental self-efficacy by focusing on their experiences of both living in and being a mother in a family apartment, and to find out under what circumstances they believe they are adequate or insufficient parents. Phenomenology, one of the qualitative research methods, was used in the research. The study group for the research consists of 13 mothers between the ages of 28 and 50 who have been living in the family apartment for at least one year. The data were collected using a semi-structured interview form that the researcher had designed. The participants were interviewed face-to-face in accordance with the research type, and this method was used to collect the data. The collected data were evaluated by the content analysis method, and the findings were gathered under four main themes. These themes include motherhood in the family apartment, life in the family apartment through the eyes of women, and parental self-efficacy in terms of parenting responsibilities and impacting circumstances. The research findings were evaluated within the framework of these main and sub-themes. As a result of the research, it was seen that mothers formed their thoughts about parental self-efficacy by evaluating themselves in different parenting task areas. It has been revealed that mothers' parental self-efficacy vary depending on the experience and learning in parenting, psychological conditions and partner support. It has been determined that life in the family apartment is a unique experience with its own advantages and disadvantages for mothers. It has been seen that the support received and the interventions encountered in parenting in the family apartment are intertwined; life in the family apartment brings some conditions and responsibilities for mothers, children, and elementary families, and all these complicate the experience of being a mother in the family apartment for mothers.In order to understand this complex experiencebetter, it is thought that the number of studies that deal with the subject in similar and different ways should increase, and suggestions were made to researchers and practitioners.