Yoğun bakım hemşirelerinin mekanik ventilatörden ayırma sürecine yönelik bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of nurses' knowledge and attitudes towards mecanical ventilator weaning process in intensive care nurses
Yazar: RABİYE SEZEN TEK
Danışman: PROF. DR. HATİCE TEL AYDIN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Hemşirelik = Nursing ; Tutumlar = Attitudes ; Ventilatörler-mekanik = Ventilators-mechanical ; Yoğun bakım = Intensive care

Özet:
Araştırmanın amacı yoğun bakım hemşirelerinin mekanik ventilatörden ayırma sürecine yönelik bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesidir. Tanımlayıcı tipteki araştırmanın örneklemini yetişkin dahili yoğun bakım ünitelerinde görev yapan 203 hemşire oluşturmuştur. Veriler Şubat-Haziran 2023 tarihleri arasında toplanmıştır. Verilerin elde edilmesinde "Hemşire Tanıtım Formu", "Yoğun Bakım Hemşireleri İçin Mekanik Ventilatörden Ayırma (Weaning) Süreci Bilgi Testi'' ve ''Yoğum Bakım Hemşirelerinin Mekanik Ventilatörden Ayırma (Weaning) Sürecine Yönelik Tutumlarını Değerlendirme Formu'' kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel ölçütler ile Bağımsız Örneklem t testi, Kruskal Wallis testi, tek yönlü varyans analizi, Mann Whitney U testi, Pearson korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon uygulanmıştır.
Çalışmaya katılan hemşirelerin yaş ortalamasının 28,62±4,71 olduğu, %52,2'sinin kadın ve %60,1'inin 1-5 yıldır yoğun bakım ünitesinde çalıştığı, %73,9'unun lisans mezunu olduğu ve % 72,9'unun mekanik ventilatörden ayırma süreciyle ilgili eğitim aldığı belirlenmiştir. Hemşirelerin mekanik ventilatörden ayırma sürecine yönelik bilgi puanı ortalaması 25,40±2,52 olup, hemşirelerin büyük çoğunluğunun toplam puanın yüksek olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin weaning sürecine ilişkin tutum puanı ortalaması 40,41±5,55 olup hemşirelerin büyük çoğunluğunun mekanik ventilatörden ayırma sürecine yönelik olumlu tutuma sahip olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin eğitim durumu, yaşı, meslekte ve yoğun bakım ünitesinde çalışma yılı, mekanik ventilatörden ayırma süreciyle ilgili eğitim alma durumu ile bilgi ve tutum puanı arasında anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. 
Yoğun bakım ünitelerinde weaning sürecine yönelik araştırmalar yapılarak protokoller geliştirilmeli ve uygulamaya konulmalıdır. Hemşirelere weaning sürecine yönelik eğitimler verilmeli ve hemşirelerin tutumlarını olumlu yönde geliştirmek için sürece katılımları desteklenmelidir. 
Anahtar kelimeler: Yoğun bakım hemşireliği; mekanik ventilasyon; mekanik ventilatörden ayırma; bilgi; tutum

Abstract:
The aim of the study was to evaluate the knowledge and attitudes of intensive care nurses towards the mechanical ventilator weaning process. The sample of the descriptive study consisted of 203 nurses working in the intensive care units. Data were collected between February and June 2023. "Nurse Introduction Form", "Mechanical Ventilator Weaning Process Knowledge Test for Intensive Care Nurses" and "Form for Evaluating the Attitudes of Intensive Care Nurses Towards the Mechanical Ventilator Weaning Process" were used to collect the data. Descriptive statistical measures, Independent Sample t test, one-way analysis of variance, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis test, Pearson correlation analysis and multiple linear regression were applied in the evaluation of the data.
The mean age of the nurses participating in the study was 28,62±4,71 years, 52,2% were female, 60,1% had been working in the intensive care unit for 1-5 years, 73,9% had a bachelor's degree, and 72,9% had received training on the weaning process. The mean score of the knowledge test for the weaning process was 25,40±2,52, and it was determined that the majority of the nurses had a high total score. The mean score of the form for evaluating nurses' attitudes towards the weaning process was 40,41±5,55 and it was determined that the majority of nurses had a positive attitude towards the weaning process.  It was determined that there was a significant relationship between the nurses' age, educational status, working time in the profession, working time in the intensive care unit, receiving education about the weaning process and knowledge and attitude score.
Protocols should be developed and put into practice by conducting research on the weaning process in intensive care units. Nurses should be trained on the weaning process and their participation in the process should be supported to improve their attitudes positively. 
Key words: Intensive care nursing; mechanical ventilation; weaning; knowledge; attitude