İşyeri hemşirelerinin görevlerine ilişkin bilgi durumlarının belirlenmesi
To Determine the information necessary for the nurses in the work places for their tasks
Yazar: MAKBULE TOKUR KESGİN
Danışman: PROF. DR. GÜLÜMSER KUBİLAY
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
İşyeri Hemşirelerinin Görevlerine İlişkin Bilgi Durumlarınım Belirlenmesi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Halk Sağlığa Hemşireliği Programı Bilim Uzmanlığı Tezi, Ankara, 2003. Araştırma, işyeri hemşirelerinin görevlerine ilişkin bilgi durumlarının belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Şubat-Temmuz 2002 tarihleri arasında gerçekleştirilen bu araştırmanın evrenini, Ankara ili belediye sınırlan içinde bulunan 50 ve 50'nin üzerinde işçi çalıştıran işyerleri ile kamu kuruluşlarında çalışan, hemşirelerle sağlık memurları oluşturmuştur (N=269). Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen anket formuyla; 13 sağlık memuru ve 145 hemşirenin oluşturduğu, toplam 1 58 kişi ile görüşülerek toplanmıştır. Anket formu iki kısımdan oluşmuştur. Birinci kısımda hemşirelerin tanıtıcı özelliklerine ilişkin, ikinci kısmında ise hemşirelerin bilgi seviyelerini tespit etmeye yönelik sorular sorulmuştur. Araştırma sonunda elde edilen veriler bilgisayarda SPSS for Windows 9.0 paket programında veri tabanı oluşturularak değerlendirilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre; hemşirelerin % 83.5'i hizmet içi eğitim almamıştır. Hizmet içi eğitim alan ve almayan hemşirelerin bilgi puanları karşılaştırıldığında, hizmet içi eğitim alanlar ile hizmet içi eğitim almayanların; ortalamanın altında ve ortalamanın üstünde aldıkları bilgi puanlarının oranları birbirine yakın olarak çıkmıştır. İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin bilgi gereksinimi olduğunu söyleyen 64 hemşirenin 46'sı, bilgi gereksinimleri olan konuları belirtmişlerdir. Bu hemşirelerin % 47.9'u işyeri hemşiresinin görev ve sorumlulukları, %15.2'si işçi sağlığı, % 26.1'i ilk yardım, az bir kısmı ise insan anatomisi ile ilgili eğitime ihtiyaç duyduklarını ifade etmişlerdir. İşyerlerinde çalışan hemşirelerin yaptıkları hemşirelik hizmetlerine bakıldığında, ilk sırada poliklinik ve tedavi edici hizmetlerin (%42.5), ikinci sırada ise ilk yardım hizmetlerinin yer aldığı belirlenmiştir. Periyodik muayene, kayıt tutma, sağlık eğitimi, iş kazalarının takibi, işyeri ziyaretleri, evde hasta bakımı, danışmanlık gibi hemşirelik hizmetlerinin ise oldukça az yapıldığı belirlenmiştir Hemşirelerin %49.3'ü sağlık eğitimi uygulamadığını belirtmişlerdir. Buna gerekçe olarak da; "talep olmayışı, böyle bir yetkilerinin bulunmayışı, kurum hemşiresi olmaları, ortam, zaman ve hemşire sayısının yeterli olmayışı" gibi sebepleri, öneVI sürmüşlerdir. Devlet kurumlarında çalışan hemşirelerin ortalamanın altı ve ortalamanın üstünde aldıkları bilgi puanları birbirine yakınken, özel kurumlarda çalışanlar, daha önce çalışma deneyimi olmayanlar ve lisans mezunlarının çoğunun ortalamanın üzerinde puan aldıkları saptanmıştır. Sonuç olarak iş sağlığı hemşirelerine yönelik hizmet içi eğitimlerin ve sertifika programlarının planlanması ve bu eğitimlerin sürekliliğinin sağlanmasının gerektiği söylenebilir. Anahtar Kelimeler: İşyeri hemşireliği, işyeri hemşiresi,

Abstract:
To determine the information necessary for the nurses in the work places for their tasks. Hacettepe University Health Science Institute Master Thesis in Public Health Nursing, Ankara, 2003. This study was made to determine the information necessity of the nurses at work. The research covers all the nurses and health officers who work in the public offices and work places that has 50 or more workers in Ankara province border between February - July 2002. (N==269) The datas were collected from 158 nurses and health officers who accept to attend the research by the questionnaire prepared by the researcher. In the first part of the questionnaire the identification questions were asked while in the second part the questions to determine the information levels of the nurses were asked. At the end of the research all datas were processed by SPSS version 9.0. According to the indications in the research 83.5% of the nurses didn't take internal training. But the raito of the information grades under the average and over the average of the persons that take internal training and that didn't take internal training are close to each other. 46 of the nurses among 64 who said they need informations about work health and work place safety said that the subjects that need to know. 47.9% of the nurses said they need to know the responsibility and missions of work place nurses, 15.2 % said that they need to know about work place safety, 26.1 % said that they need to know about first aid and the rest said that to know about human anatomy. Looking to the nursing services in the work places, policlinic and medical treatment is in first place (42.5%). In second place there is first aid services. The nursing services like periodic examine, record keeping, health training, industrial accident, work place visiting, home nursing, consalting are rarely applied. 49.3% of the nurses said that they don't apply health training. The reason is mostly there is no request, they don't have autority, they are public nurses, the time and nurses are not sufficient. The grades of public nurses are under and over the average and all the grades are close to average. But the grades of nurses who work in private work places, the new graduated nurses and the nurses who doesn't work currently are mositly over the average. As a result the certification and internal training programs have to be planned and continuity of these plans have to be kept. Keywords: Occupational health nursing. Occupational health nurse