Adana (Seyhan) basınında şehrin siyasi hayatı (1934-1960)
Political life of the city in Adana (Seyhan) press (1934-1960)
Yazar: İBRAHİM BOZKURT
Danışman: DOÇ. DR. ERDEM YAVUZ
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Adana = Adana ; Türk siyasi tarihi = Turkish political history ; Yerel basın = Local press

Özet:
Bu çalışmasının konusunu, Adana basınında şehrin siyasi hayatı ve basın-siyaset ilişkisi oluşturmaktadır. Adana şehri özelinde siyaset, şehir ve basın tarihini birlikte okumayı hedefleyen çalışma ulusal tarih ile yerel tarih arasındaki ilişkiyi tartışmaktadır. Çalışmada saha olarak Adana'ya odaklanılmakta ve yerel basından hareketle şehrin siyasi hayatı incelenmektedir. Çalışma, 1934 yılında çıkarılan Basma Yazı ve Resimleri Derleme Kanunu'ndan 27 Mayıs 1960 askeri darbesine kadar geçen süreyi içermektedir. Dolayısıyla çalışmanın kronolojik ve siyasal sınırlarını, tek parti dönemi ile çok partili dönemin ilk önemli evresi oluşturmaktadır. Çalışmada Adana şehrinin siyasi hayatı ağırlıklı olarak "Yeni Adana, Türk Sözü, Bugün ve Demokrat" gazetelerinden ve onlar kadar etkin olmasa da "Vatandaş" gazetesinden hareketle incelenmektedir. Çalışmanın dayandığı tarihsel malzemenin ana hattını, dönemin basın hayatında hem istikrarlı yayım hem de sosyo-politik etki bakımından önemli bir yeri olan bu gazeteler oluşturmakla beraber kısa süreli çıkmış ve ana akım içinde yer almayan gazeteler de araştırmaya dahil edilmiştir. 
Adana basınında şehrin siyasi hayatı incelendiğinde şehrin ulusal gündemle olan dinamik bağı dikkat çekicidir. Tarihsel, coğrafi ve sosyo-ekonomik olarak Türkiye'de ve çevre bölgeler içerisinde önemli bir yeri olan Adana bu özellikleri ve barındırdığı nüfus potansiyeli nedeniyle siyasal olarak önemli bir güç merkezi konumunda olmuştur. Bu dönemde Türkiye siyasetinin merkezini oluşturan CHP ve Demokrat Parti'nin şehre özel bir önem gösterdiklerini ve şehirde güçlü bir biçimde teşkilatlanmaya çalıştıklarını görüyoruz. Genel ve yerel seçim dönemlerini, partilerin kongre süreçlerini oldukça canlı ve yoğun bir biçimde geçiren şehrin basın hayatı da bu siyasi canlılığın etkisinde olmuştur. Ülkedeki siyasi gelişmeler ve değişimler şehrin basın hayatını da etkilemiş ve siyasal ayrımlar burada da karşılık bulmuştur. Hem merkez hem de daha küçük ölçekli siyasi partilerin liderleri, önemli siyasetçiler ve devlet adamları şehri sık sık ziyarete gelmiş, burada mitingler düzenlemiş ve şehirdeki gelişmeleri yakından takip etmişlerdir. Şehir yalnızca Türkiye'deki siyasetçilerin değil uluslararası siyasi aktörlerin de önemsediği ve ziyaret ettiği bir konumda olmuştur. Dönemin yerel basınını incelendiğimizde birçok uluslararası siyasi aktörün şehri ziyaret ederek şehirde temaslarda bulunduklarını görüyoruz.

Abstract:
The subject of this thesis is the political life of the city in the Adana press and the relationship between the press and politics. The study, which aims to read together the history of politics, the city and the press in the city of Adana, discusses the relationship between national history and local history. The thesis focuses on Adana as a field of study and examines the political life of the city based on the local press. The study covers the period from the Law on Compiling Printed Letters and Pictures, which was enacted in 1934, to the military coup of May 27, 1960. Therefore, the chronological and political boundaries of the study consist of the single-party period and the first important phase of the multi-party period. In the study, the political life of the city of Adana is mainly examined with reference to the newspapers Yeni Adana, Türk Sözü, Bugün and Demokrat, and it is also examined from the newspaper "Vatandaş", although it is not as effective as them. These newspapers, which had an important place in the press life of the period in terms of both stable publication and socio-political impact, formed the main line of the historical material on which the thesis is based, but also newspapers that were short-lived and not included in the mainstream were also included in the research.
When the political life of the city is examined in the Adana press, the dynamic link of the city with the national agenda is remarkable. Adana, which has an important place in Turkey and in the surrounding regions historically, geographically and socio-economically, has been a politically important power center due to these characteristics and the population potential it contains. We see that the CHP and Democrat Party, which constituted the center of Turkish politics in this period, attached special importance to the city and tried to organize strongly in the city.The press life of the city, which spent the general and local election periods and the congress processes of the parties very lively and intensely, was also under the influence of this political vitality.Political developments and changes in the country have also affected the press life of the city, and political distinctions have also been found here. Leaders of both central and smaller-scale political parties, important politicians and statesmen visited the city frequently, held rallies here and followed the developments in the city closely. The city has been in a position that not only politicians in Turkey but also international political actors care about and visit. When the local press of the period is examined, we see that many international political actors visited the city and made contacts.