Kardiyovasküler hastalık tanısı alan menopoz dönemindeki kadınlarda kardiyovasküler risk faktörleri bilgi düzeyleri ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları
Cardiovasculer risk factors knowledge levels and healthy lifestyle behaviors in menopausal women with cardiovasculer di̇sease
Yazar: AYŞE ÇUVADAR
Danışman: PROF. DR. SAADET YAZICI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Ebelik = Midwifery ; Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Kadınlar = Women ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Menopoz = Menopause ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
Amaç: Kadınlarda menopoz sonrası östrojen seviyesinin azalmasıyla birlikte
kardiyovasküler hastalıklar en yüksek ölüm nedeni haline gelmektedir. Bu nedene kontrol
edilebilen risk faktörlerine erken dönemde müdahale edilmesi önemlidir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma, kardiyovasküler hastalık tanısı alan menopoz
dönemindeki kadınlarda kardiyovasküler hastalıklar risk faktörleri bilgi düzeyi ve sağlıklı
yaşam biçimi davranışlarını belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte
gerçekleştirildi. Çalışma 01.05.2021-01.09.2021 tarihleri arasında Trakya Üniversitesi
Tıp Fakültesi Kardiyoloji Polikliniği'ne başvuran menopoz dönemindeki 138 kadınla
yürütüldü. Verilerin toplanmasında, 26 sorudan oluşan kişisel bilgi formu,
kardiyovasküler hastalıklar risk faktörleri bilgi düzeyi ölçeği (KARRİF-BD) ve sağlıklı
yaşam biçimi davranışları ölçeği kullanıldı. Tanımlayıcı istatistikler birim sayısı (n),
yüzde değer (%), ortalama±standart sapma (Ort±SS), medyan (çeyrekler arası uzaklık)
ve minimum, maksimum (Med (Min-Maks)) değerler ile ifade edildi. Niteliksel verileri
karşılaştırmak için ki-kare testi kullanıldı. İstatistiksel olarak, p<0,05 anlamlı kabul
edildi.
Bulgular: Hastaların yaş ortalamasının 65,9±8,9'olduğu belirlendi. Hastalarda en
sık hipertansiyon (110, %79,7), koroner arter hastalığı (%63,8 (88), ve hiperlipidemi (42,
%30,4) saptandı. Hastaların, kardiyovasküler hastalıklar risk faktörleri bilgi düzeyi ölçeği
(KARRİF-BD)'nden elde edilen puan ortalamaları 21,6±2,5, sağlıklı yaşam biçimi
davranışları II ölçeği (SYBDÖ II)'nden elde edilen puanların ortalaması 135,6±21 olduğu
belirlendi.
Sonuç: Katılımcıların kardiyovasküler hastalık risk faktörleri bilgi düzeylerinin
iyi, sağlıklı yaşam biçimi ve davranışları puan ortalamasının orta düzeyde olduğu
görüldü. Eğitim düzeyi yüksek olan hastaların sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve
fiziksel aktivite puanlarının arttığı saptandı. Sağlık çalışanları kardiyovasküler hastalık
risk faktörleri ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları konularında poliklinik ve klinik
hizmetleri kapsamında menopoz dönemindeki kadınları bilgilendirebilir ve farkındalığı
artırabilirler.
Anahtar Kelimeler: Kardiyovasküler Hastalık, Menopoz, Sağlık, Yaşam Biçimi

Abstract:
Aim: With the decrease in post- menopause estrogen levels, cardiovascular
diseases is now the highest cause of death in women. For this reason, it is important to
treat controllable risk factors in the early period.
Materials and Methods: The study was conducted in a descriptive and crosssectional way in order to determine the knowledge level of cardiovascular disease risk
factors and healthy lifestyle behaviors in women experiencing menopause who are
diagnosed with cardiovascular disease. The study was conducted with 138 menopausal
women who consulted to the Cardiology Polyclinic of Trakya University Faculty of
Medicine between 01.05.2021 and 01.09.2021. A personal information form consisting
of 26 questions, cardiovascular disease risk factors knowledge level scale (CARRIF-BD)
and healthy lifestyle behaviors scale were used to collect data. Descriptive statistics
results were stated as number of units (n), percent value (%), mean±standard deviation
(Mean±SD), median (distance between quartiles), and minimum and maximum (Med
(Min-Max)) values. Chi-square test was used to compare qualitative data. p<0.05 was
considered as significant statistically.
Results: The average age of the patients is 65.9±8.9. Hypertension (110, 79.7%),
cardiovascular diseases (63.8% (88), and hyperlipidemia (42, 30.4%) are diagnosed in
the patients oftenest. It is determined that the average scores obtained from the
cardiovascular diseases risk factors knowledge level scale (CARRIF-BD), are 21,6±2,5,
and the healthy lifestyle behaviors II scale (SYBDS II) are 135.6±21.
Conclusions: It is understood that the cardiovascular disease risk factors
knowledge level of the participants is good, and the average score of healthy lifestyle and
behaviors is moderate. It is determined that healthy lifestyle behaviors and physical
activity scores of patients increase in coordination with higher education levels.
Healthcare professionals can inform women in the menopausal period and raise
awareness about cardiovascular disease risk factors and healthy lifestyle behaviors within
the scope of their outpatient and clinical services.
Keywords: Cardiovascular Disease, Health, Lifestyle, Menopause