Genç boksörlerde bağıl yaş, zihinsel dayanıklılık ve algılanan performans arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between relative age, mental endurance and perceived performance in young boxers
Yazar: EMRAH CEYLAN
Danışman: DOÇ. DR. OLCAY MÜLAZIMOĞLU
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı / Antrenörlük Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology ; Spor = Sports

Özet:
Bu tezin amacı genç boksörlerin bağıl yaş durumları ve zihinsel dayanıklılık ve algılanan performansları düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmaya 2023 yılında Türkiye Gençler şampiyonasına katılım sağlayan lisanslı 17-18 yaş aralığında ki boksörler katılmıştır. Katılımcıların demografik bilgileri ve bağıl yaş tespiti için hangi ayda doğduğu bilgisinin elde edilmesi için araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ile toplanmıştır. Ayrıca Sheard vd., tarafından geliştirilen ve Altintaş ve Koruç (2016) tarafından Türkçeye uyarlanan 14 madde ve 3 alt boyuttan oluşan "Sporda Zihinsel Dayanıklılık Envanteri" ve Bingöl ve Yıldız (2021) tarafından geliştirilen 7 maddelik "Sporcu Performans Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizi için SPSS bilgisayar programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde yüzde, frekans, ortalama değerleri alınmıştır. İki değişken arasında ki farkın tespiti için Independent t testi, ikiden fazla değişkenler arasında ki farkın tespiti için Anova testi ve değişkenler arsındaki ilişkiyi belirlemek için korelasyon analizinden yararlanılmıştır. Bu araştırmada yaşla birlikte sporcuların algıladıkları performansın arttığı, ancak kontrol hissinin azaldığı bulunmuştur. Cinsiyet farklılıkları açısından erkek sporcuların zihinsel dayanıklılık ve güven, kadın sporcuların ise devamlılıkta daha yüksek puanlar aldığı gözlemlenmiştir. Erken doğan sporcuların zihinsel dayanıklılık açısından daha avantajlı olduğu, yüksek gelirli ailelerden gelen sporcuların ise daha iyi performans ve zihinsel dayanıklılık sergilediği tespit edilmiştir. Milli sporcular ve boks sporundan gelir elde edenler, performans ve güven açısından diğer sporculardan daha yüksek puanlar alırken, ilçede yaşayan sporcuların devamlılık puanlarının ilde yaşayanlardan daha yüksek olduğu görülmüştür. Bu bulgular, demografik ve deneyimsel faktörlerin sporcuların performans ve zihinsel dayanıklılıklarını nasıl etkilediğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Bağıl yaş, zihinsel dayanıklılık, performans

Abstract:
The purpose of this thesis is to examine the relationship between the relative age statuses of young boxers and their levels of mental toughness and perceived performance. Licensed boxers aged 17-18 who participated in the Turkish Youth Championship in 2023 were included in the study. Demographic information of the participants and the month of birth for relative age determination were collected through a personal information form prepared by the researcher. Additionally, the "Sport Mental Toughness Inventory," consisting of 14 items and 3 sub-dimensions developed by Sheard et al. and adapted into Turkish by Altintaş and Koruç (2016), and the 7-item "Athlete Performance Scale" developed by Bingöl and Yıldız (2021) were used. The SPSS computer program was used for data analysis. The analysis involved obtaining percentages, frequencies, and mean values from the data. An Independent t-test was used to determine the difference between two variables, Anova test for detecting differences among more than two variables, and correlation analysis was utilized to determine the relationship between variables. In this research, it was found that athletes' perceived performance increases with age, but the sense of control decreases. In terms of gender differences, male athletes scored higher on mental toughness and confidence, while female athletes scored higher on persistence. Early-born athletes were found to have an advantage in terms of mental toughness, while athletes from higher-income families exhibited better performance and mental toughness. National athletes and those earning income from boxing scored higher in performance and confidence compared to other athletes, while athletes residing in the district had higher persistence scores than those living in the city. These findings demonstrate how demographic and experiential factors affect athletes' performance and mental toughness.

Keywords: Relative age, mental toughness, performance