Evli kadınların toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlarının evlilik uyumuna etkisi
The impact on the marital adjustment of the gender role attitudes of  married women
Yazar: DİDAR KARAKAŞ
Danışman: DOÇ. DR. BİRSEN ALTAY
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cinsel kimlik = Gender identity ; Ev kadınları = Housewives ; Evlilik = Marriage ; Evlilik uyumu = Marital adjustment ; Kadınlar = Women ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Amaç: Bu araştırma, Samsun Atakum Aile Sağlığı Merkezlerinde evli kadınların toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlarının evlilik uyumuna etkisini belirlemek amacı ile yapılmıştır.
Materyal ve Metot: İlişki arayan tanımlayıcı araştırma ilkelerine uygun olarak yapılan bu çalışma, Samsun Atakum Aile Sağlığı Merkezlerinde 01 Ağustos - 01 Kasım 2017 tarihleri arasında aile sağlığı merkezine gelen ve çalışmaya katılmaya gönüllü toplam 404 evli kadın ile yapılmıştır. Veri toplama araçları olarak; "Tanıtım formu", "Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği (Cronbach Alfa Güvenirlik Katsayısı 0,92)" ve "Evlilik Uyum Ölçeği (Cronbach Alfa Güvenirlik Katsayısı 0,80)" kullanılmıştır. Araştırma verileri değerlendirilirken; Kruskal Wallis ve Mann Whitney U testleri kullanılmıştır. Nicel veriler ortanca (min-max) şeklinde sunulurken, nitel veriler frekans (yüzde) şeklinde sunulmuştur. 
Bulgular: Araştırmaya katılan kadınların yaş ortalaması 34,8±8,1 (min-max=18-49) yıldır. Tüm kadınların toplumsal cinsiyet rol tutumları ölçeği toplam puan değeri 147,0±18,1 olup, kadınların eşitlikçi tutuma sahip olduğu saptanmıştır. Evlilik uyum ölçeği toplam puan değeri ise 44,7±9,4 olup, kadınların evliliklerinin uyumlu olduğu belirlenmiştir. Kadınların toplumsal cinsiyet rol tutumları ile evlilik uyumları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r=0,235; p<0,001). Evlilik uyumu toplam puanı ile kadın cinsiyet rolü (r=0,141; p=0,005), evlilikte cinsiyet rolü (r=0,172; p<0,001), geleneksel cinsiyet rolü (r=0,288; p<0,001), erkek cinsiyet rolü (r=0,231; p<0,001) arasında zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki vardır. 
Sonuç: Kadınların toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin eşitlikçi tutuma sahip oldukları ve bu eşitlikçi tutumun evlilik uyumu ile ilişkisi olduğu saptanmıştır. Araştırma sonuçları doğrultusunda kadınlara toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin eşitlikçi tutumların kazandırılması ve evlilik uyumunun artırılmasına yönelik farkındalık ve eğitim çalışmaları önerileri geliştirilmiştir.

Anahtar kelimeler: Toplumsal cinsiyet rol tutumu; evlilik; evlilik uyumu; kadın

Abstract:
Aim: This research was carried out with the aim of determining the relation between gender role attitudes of married women and their marital adjustment, in family health centers in Atakum / Samsun.
Material and Method: This study, performed in accordance with descriptive research principles looking for a relationship, was conducted with a total of 404 women from 01 August-01 November, 2017 in family health centers in Atakum / Samsun. As for data collection tools, "Personal İnformation Form", '' Gender Roles Attitude Scale (Cronbach Alfa Reliability Coefficient 0.92) '' and '' Marital Adjustment Scale (Cronbach Alfa Reliability Coefficient 0.80) were used. Kruskal Wallis and Mann Whitney U tests were used to evaluate research data. Quantitative data was presented in the form of a median (min-max), while qualitative data was presented in terms of frequency (percent).
Results: The average age of the participants was 34,8±8,1 (min-max = 18-49). The average of the women' gender role attitudes scale was 147,0±18,1 and the women had an egalitarian attitude. Marital adjustment total score was 44,7±9,4 and their marriages were found adjusted. There was statistically significant relationship between gender role attitudes of women and marital adjustment status (r=0,235; p<0,001). There was a weak relationship between the marital adjustment score and the female gender role (r = 0,141; p = 0,005) and gender role in marriage (r=0,172; p<0,001) and traditional gender role (r=0,288; p<0,001) and male gender role (r=0,231; p<0,001). 
Conclusion: Women were found to have an egalitarian attitude on gender roles and this egalitarian attitude was related to marital adjustment. Proposals have been developed to provide equitable attitudes towards gender roles and to give education to raise marital adjustment in line with the results of the research.
Keywords: Gender role attitude; marriage; marriage adjustment; women