Ordu ili arıcılık sektörünün ekonomik yapısı üzerine bir araştırma
Beekeeping sectoron the structure of economic in Ordu province-region: A case study
Yazar: F. GÖKŞEN ÖZTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ADEM AKSOY
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Arıcılık = Beekeeping ; Faktör analizi = Factor analysis ; Kümeleme analizi = Cluster analysis

Özet:
Arıcılık, tarımla uğraşan ailelerin esas geçim kaynağı olan bir tarımsal faaliyet olduğu gibi diğer tarımsal uğraşıların yanında ikinci bir gelir kaynağı olarak da yapılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, hem verim hem de üretim bakımından Türkiye?de ilk sırada yer alan Ordu ilinde faaliyet gösteren arıcıların nüfus, işgücü, eğitim gibi sosyo-ekonomik özelliklerini ortaya koymak,kovan sayısına etki eden faktörleri tespit etmek, arıcıların karşılaştıkları risk faktörlerini belirlemek ve bu risklere karşı tutumlarını tespit etmek, sektörün pazarlama yapısını inceleyerek, ildeki arıcılık faaliyetinin ekonomik analizini yapmaktır. Ayrıca temel amaçyanında Türkiye?de devam eden düşük verim, besleme, ana arı değişimi, gezginci arıcılık ve konaklama sorunlarına çözüm örneği teşkil edebilecek alt yapıya uygun olan Ordu ili modelini ortaya koymak, elde edilen sonuçları yorumlamak ve çözüm önerileri sunmaktır. Bu çalışmada Türkiye?de bal üretiminde ve kovan sayısında birinci sırada olan Ordu ilinde 110 arıcılık işletmesi ile anket yapılmıştır. Anketler çalışmanın amacına uygun olarak SPSS paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bu bağlamda Deskriptif, Regresyon, Faktör ve Kümeleme analizleri yapılmıştır. Sonuçlara göre, ilkbahar ve sonbahar beslemesi yapan arıcılık işletmelerinin %67.3?ünde şerbet ve kek ile besleme yapıldığı belirlenmiştir. Üreticilerin %83.6?sı kovanlarında ana arı değişimi yaptığı ortaya konulmuştur. Faktör analizi ile elde edilenrisk kaynakları rotasyon matrisine göre 8 faktör, risk stratejileri rotasyon matrisine göre 5 faktör tespit edilmiştir. Yapılan kümeleme analizi sonucunda farklı iki küme oluşturulmuştur. Birinci kümede ?Modern Tarım?, ikinci kümede ?Risk Yönetimi? en fazla önem verilen faktörler olarak bulunmuştur. Birinci kümedeki çiftçiler, modern tarım konusunda bilinçlendirilmeli, işletme kayıtlarını düzenli olarak tutmalı, ikinci kümedeki çiftçiler ise herhangi bir zararı karşılayabilmek için tarım sigortası yaptırmalıdır.Anahtar Kelimeler: Arıcılık, Ordu ili, Faktör analizi, Kümeleme analizi

Abstract:
Beekeeping may be regarded as the major income generating agricultural activity in a farm. It may also be a second source of income along with other agricultural activities. The objective of this study is to investigate the socio-economical characteristics of farms and farmers such as population, labor and education of the beekeepers on honey yield in Ordu province-region, where beekeeping is on the top of list in terms of production and yield in the country. An additional objective is to analysis factors behind the continued low yield, feed, change of bees, beekeeping and accommodation infrastructure and to suggest solutions for the problems that might constitute an example of the model seen in the region. In this study, questionnaires were conducted in 110 beekeeping farms in Ordu Province-region where the number of bee hives and the amount of honey production are recorded highest in the country. The data have been analyzed by SPSS software statistical program in accordance with objectives of this study. In this connection, descriptive, factor and clustering analyses are carried out. According to the results, 67.3% of beekeepers, who conduct spring and autumn feeding, use sugar and cake and 83.6% beekeepers conduct queen bee changes. Eight factors were found to be related to the rotation matrix of the sources of risk using factor analysis. Five factors were considered as the rotation matrix of risk strategy. Two different clusters were formed as a conclusion of clustering analysis. The first cluster, "Modern Agriculture", and the second cluster, "Risk Management"factors were found to be the utmost importance. The first cluster indicates that modern agriculture and agribusiness must keep records on a regular basis, while agricultural insurances must recover any loss undergone.Keywords: Beekeeping, Ordu Province, Factor Analysis, Clustering Analysis