Geri dönüşüme yönelik farkındalık ölçeğinin geliştirilmesi ve 7.sınıf öğrencilerinin farkındalık düzeylerinin belirlenmesi
Developing the awareness scale regarding recycling and determination of 7th grade students' awareness level
Yazar: TUĞBA ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BERAN FİRİDİN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Yeniden kazanma = Recycling ; Çevresel farkındalık = Environmental awareness ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Araştırmanın amacı ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinin geri dönüşüm konusuna yönelik farkındalık düzeylerini belirleyebilmek için geçerli ve güvenilir bir farkındalık ölçeği geliştirmektir. Çalışmanın diğer amacı ise bir  ilköğretim okulunda öğrenim görmekte olan 7.sınıf öğrencilerinin geri dönüşüm konusuna yönelik farkındalık düzeylerini belirlemektir. Araştırmada betimsel araştırma türlerinden genel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın farkındalık ölçeği geliştirme aşamasında 2018-2019 eğitim-öğretim yılı İstanbul İli Kağıthane İlçesi Yaşar Doğu Ortaokulu'nda 7.sınıfa devam eden toplam 250 öğrenci çalışma grubu olarak seçilmiştir. Araştırmanın diğer çalışma grubunu ise yine 2018-2019 eğitim-öğretim yılı İstanbul İli Kağıthane İlçesi Yaşar Doğu Ortaokulu'nda 7. sınıfta öğrenim gören toplam 45 öğrenci oluşturmuştur. İlk olarak araştırmacı tarafından 65 maddeden olaşan bir havuz oluşturulmuştur. Uzman görüşleri doğrultusunda gerekli düzeltmeler yapıldıktan sonra 46 maddeden oluşan 3'lü likert tipi bir taslak ölçek elde edilmiştir. Hazırlanan taslak ölçeğin ilköğretim ikinci kademede öğrenim gören toplam 250, 7. sınıf öğrencisine uygulanmasının ardından elde edilen veriler SPSS 22 paket programı ile değerlendirilmiştir. Veriler üzerinde açımlayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiş ve dört boyutlu, toplam 30 maddeden oluşan bir ölçek oluşturulmuştur. Hazırlanan ölçeğin güvenilirlik çalışması sonucunda tüm ölçek için Cronbach alpha iç tutarlık katsayısı ,81 olarak bulunmuştur. Çalışmanın sonunda geçerliği ve güvenirliği sağlanan 30 maddelik Geri Dönüşüme Yönelik Farkındalık Ölçeği geliştirilmiştir. Daha sonra hazırlanan ölçek 45 kişilik 7.sınıf öğrencisine uygulanmıştır. Sonuç olarak öğrencilerin farkındalık düzeylerinin ölçekte bulunan maddelere göre değişiklik gösterdiği ve öğrencilerin geri dönüşüme yönelik belli bir farkındalık düzeylerinin olduğu tespit edilmiştir. Ancak geri dönüşüme katkında bulunmak konusunda uygulama noktasında eksiklikler olduğundan dolayı bu farkındalık düzeyinin sorunların giderilmesine yönelik uygulamalar yapmak için beklenen düzeyin biraz altında olduğu söylenebilir.

Abstract:
The aim of this study is to develop a valid and reliable awareness scale in order to define the awareness levels of students of primary schools' second stage about recycling. Another objective of the study is to define the awareness level of 7th grade students studying in a primary school about recycling. In the study, the general survey model that is one of the qualitative study patterns was used. 250, 7th grade students who were studying in Yasar Dogu Secondary school in Kagıthane district in Istanbul for 2018-2019 educational years was selected as a study group in the process of developing the awareness scale of the study. The other study group was consist of 45, 7th grade students who were studying in Yaşar Dogu Secondary school in Kagıthane district in Istanbul for 2018-2019 educational years. First of all, a question pool of 65 items was prepared by the researcher. A draft of 3 points Likert scale consisting of 46 items designed after the required arrangements are done in accordance with expert opinions. The data which were obtained from the application of the draft scale to the 250, 7th grade students who were studying in the primary schools' second stage were evaluated with the help of SPSS 22 statistical package program.  An exploratory factor analysis was carried out and the scale consisting of 4 dimensions and 30 questions was acquired. Cronbach alpha internal consistency was estimated at 81 following the reliability process of the scale. The Awareness Scale Regarding Recycling of 30 items whose validity and reliability was provided was developed. The scale was administered to 45, 7th grade students. As a result, it is found out that the awareness levels of students showed an alteration according to the items of the scale and they had a certain level of awareness regarding recycling.  However; it can be said that their awareness level was slightly under the expected level so as to arrange practices regarding solutions for recycling problems because they had a deficiency in contributing recycling.