Gözetim toplumu ve yeni iletişim teknolojileri: Z kuşağı üzerine bir inceleme
Surveillance society and new communication technologies: A research on generation Z
Yazar: NESLİHAN BULUR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BARIŞ KARA
Galatasaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Elektronik medya = Electronic media ; Gözetim toplumu = Surveillance society ; Medya = Media ; Sayısal aktivizm = Digital aktivism ; Sayısal gözetim = Digital surveillance ; Yeni medya = New media ; Yeni teknolojiler = New technologies ; Z kuşağı = Generation Z ; İletişim teknolojisi = Communication technology

Özet:
Bu çalışmanın temel sorunsalı, dijital teknolojilerin bir yandan gözetim olgusunun kapsamını niceliksel ve niteliksel olarak artırması ve gündelik yaşamı iktidar gözetimine açık hale getirmesi; diğer yandan ise bilgiyi iktidarın tekelinden kurtaracak ve bilginin kolektif olarak yararlanılan, dönüştürülen bir şeye evrilmesine neden olacak dijital kültüre temel oluşturması ve böylece sahip oldukları hakların farkında olan ve karşı gözetim stratejileri üretebilen bireyler yaratması ikiliğine dayanmaktadır. Çalışmanın amacı doğrultusunda Z kuşağının dijital medyayı efektif bir şekilde kullanarak, bir iktidar uygulaması olan dijital gözetime karşı nasıl bir bilinç geliştirdikleri, 18 kişi ile derinlemesine görüşme tekniğinden yararlanılarak araştırılmıştır. Araştırma sonuçları katılımcıların dijital medyada çok az paylaşım yaptıklarını, daha çok günceli takip etmek ve gelişmelerden haberdar olmak amacıyla dijital medyayı kullandıklarını göstermiştir. Bunun temel sebebini ise katılımcıların dijital medyayı ayrı bir gerçeklik alanı değil, reel yaşantılarının bir uzantısı olarak görmeleri ve medya kullanım pratiklerinin de iktidar gözetiminden ziyade, sosyal ağlarındaki diğer kişilerin gözetimine göre şekillenmesi oluşturmaktadır. Katılımcıların dijital gözetime yönelik karşı gözetim stratejilerinin de bu doğrultuda oluştuğu anlaşılmaktadır.

Anahtar kelimeler: Gözetim Toplumu, Dijital Medya, Dijital Gözetim, Z Kuşağı, Dijital Aktivizm, Medya Okuryazarlığı

Abstract:
The main problematic of this study is based on the following duality: digital technologies, on the one hand, increase the scope of the phenomenon of surveillance quantitatively and qualitatively and make daily life open to the surveillance of the power; form the basis for digital culture that will liberate information from the monopoly of power and cause information to evolve into something that can be used collectively and transformed, and thus create individuals who are aware of their rights and can produce counter-surveillance strategies. In line with the purpose of the study, it was investigated what kind of consciousness the generation Z developed against digital surveillance, which is a power practice, by using digital media effectively. In this study, the technique of in-depth interview with 18 people was used. The results of the research showed that the participants share very little on digital media, they mostly used digital media to follow current events and to be aware of current developments. The main reason for this is that the participants see digital media as an extension of their real life rather than a separate realm of reality, and that the media usage practices of the participants are shaped according to the surveillance of other people in their social networks rather than the surveillance of power. It is understood that the participants' counter-surveillance strategies for digital surveillance are also formed in this direction.

Keywords: Surveillance Society, Digital Media, Digital Surveillance, Z Generation, Digital Activism, Media Literacy