Kur'ân'da Nef' ve Durr kavramları
Nef' and Durr concepts in the Qur'an
Yazar: MOHTASEB RAKADE SHARIFEEN
Danışman: DOÇ. DR. CELİL KİRAZ
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Din = Religion
Dizin: Fayda = Utility ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; Zarar = Damage

Özet:
Araştırmada, Kur'an'ın iki temel kavramı olan "nef'" ve "durr" kavramları çalışılmıştır. Araştırma, giriş, üç bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümünde, araştırmanın konusu, önemi, amacı, yöntemi ve kaynakları kısaca anlatılmıştır. Araştırmanın birinci bölümünde, "nef'" kavramının lügavî, ıstılahî ve Kur'ânî tahlîli yapılmıştır. "Nef'" kavramının Kur'ânî tahlîli başlığının altında, Kur'ân'da "nef'" kavramı ve türevleri, Kur'ân'da fayda vereceği belirtilen varlıklar, Kur'ân'da fayda veremeyeceği belirtilen varlıklar ve Kur'ân'da "nef'" kavramına yakın anlamlı kelimeler hakkında bilgi verilmiştir. Araştırmanın ikinci bölümünde, "durr" kavramının lügavî, ıstılahî ve Kur'ânî tahlîli yapılmıştır. "Durr" kavramının Kur'ânî tahlîli başlığı altında, "durr" kavramı ve türevleri, Kur'ân'da zarar vereceği belirtilen varlıklar, Kur'ân'da zarar veremeyeceği belirtilen varlıklar, Kur'ân'da zarar verilmemesi emredilen kimseler ve Kur'ân'da durr kavramına yakın anlamlı kelimeler hakkında bilgi verilmiştir. Araştırmanın üçüncü bölümünde ise, "nef'" ve "durr" kavramlarıyla ilgili "fayda ve zararın kaynağı", "Allah'ın Nâfi' ve Dârr isimleri", "Allah'ın fayda ve zarar vermesinin sebebi ve amacı" ve "insanların fayda ve zarar karşısındaki tutumları" gibi diğer konular hakkında bilgi verilmiştir. Aynı bölümde "nef'" ve "durr" kavramlarının hadis, fıkıh ve kelam ilimlerindeki yeri kısaca açıklanmıştır.

Anahtar kelimeler: Kur'ân, tefsir, nef', durr, fayda, zarar.

Abstract:
There are studied two main concepts of Qur'an; "nef'" and "durr" in research. It is shortly stated about subject, importance, purpose, method and sources of research in introduction part. ''Nef'' concept is analysed in research first part as lexical, terminological and Koranic. ''Nef'' concept in Koran and it's derivatives, benefiter beings and non benefiters which are mentioned in Koran and the homoionyms of ''Nef'' concept in the Qur'an are informed under the title of ''Nef''concept Qur'anic analyses. In second part of research, ''durr'' concept is analysed as lexical, terminological and Qur'anic. There are informed about ''Durr'' concept and it's derivatives, benefiter beings and non benefiters which are mentioned in Koran, people who must not be damaged are mentioned in Koran as well and the homoionyms of ''Durr'' concept under the title of ''Dur'' concept Qur'anic analyses. In the third part of research, many subjects are expressed like;  ''benefit and loss sources'' regarding the concepts of "nef'" ve "durr", Nef' and Dârr names of God, ''God's purpose on benefit and damage'' and ''people's attitudes to benefit and damage''. Again in the same part, "nef'" and ''durr'' concepts position in hadith, islamic law and kalam sciences are shortly explained.

Key words: Koran, hermeneutics, nef', durr, benefit, damage.