II. Meşrutiyet'ten Milli Mücadeleye Türkiye'de siyasal cepheleşmeler: İttihatçı-İtilafçı cepheleşmesi (1908-1922)
Political confrontations in Turkey from the Second Monarchy to the National Struggle: Unionist-Entente confrontation (1908-1922)
Yazar: GİZEM ÇELİK
Danışman: PROF. DR. HAKKI UYAR
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History
Dizin: Meşrutiyet = Constitutional monarcy ; Milli Mücadele = National Struggle ; Muhalefet = Opposition ; İttihat ve Terakki = Union and Progress Society

Özet:
Bu çalışma Türk siyasi tarihinin iki önemli fırkası olan İttihat ve Terakki ve Hürriyet ve İtilafın iktidar mücadelesini konu almaktadır. Bu bağlamda İttihat ve Terakki'nin kuruluş dinamikleri incelenerek hangi şartlar altında olgunlaştığı ve iktidara egemen olma serencamı detaylı bir şekilde aktarılmaktadır. II. Meşrutiyet'in ilanında önemli bir rol oynayan İttihat ve Terakki'nin tek başına bir güç odağı haline gelme arzusundayken, bu amaç doğrultusundaki faaliyetleri ve söz konusu dönemdeki iç ve dış dinamiklerin etkisi sonucunda ortaya çıkan muhalefetin bu duruma engel olma gayretlerinden doğan çatışma ve taraflar arasındaki mücadele ortaya konmaya çalışılmıştır.
Çalışmamızın ilk bölümü İttihat ve Terakki'nin Tıbbiye-i Şahane sıralarında ortaya çıkışından başlayarak, II. Meşrutiyet'i ilan ettiren güçlü bir Cemiyet'e dönüşme sürecini kapsamaktadır. 
İkinci bölümde ortaya koymaya çalıştığımız temel parametre hürriyet, adalet ve eşitlik ideali ile yola çıkan İttihat ve Terakki'nin, yaşanan gelişmeler sonucunda müstebit bir yaklaşıma bürünme meselesi ve bu meselenin muhaliflerin temel tezini oluşturarak ilk muhalif gruplaşmaların incelenmeye çalışılması üzerinden gerçekleşmiştir. 
Üçüncü bölümümüzde ise daha önceki bölümlerde başlıklar halinde incelenen iç ve dış gelişmeler ve İttihatçıların bu süreçteki tutumlarından doğan tüm muhalif grupların tek bir çatı altında birleşerek güçlü bir muhalefet partisinin, iktidar partisi karşısında tarih sahnesine çıkışı incelenmiştir. Muhaliflerin elde ettiği başarıların iktidar-muhalefet ilişkisini son derece keskinleştirerek gerek halk tabanında gerekse siyasi arenada başlattığı fırkacılık furyası ve Türk siyasi tarihinin ilk cepheleşmesi ortaya konmuştur. Ayrıca İttihatçı-İtilafçı cepheleşmesinin Milli Mücadele dönemine de sirayet ettiği gerçeği irdelenmiştir.

Abstract:
This study is about the power struggle of Union and Progress and Freedom and Accord, two important parties in Turkish political history. In this cotext by examining the establishemnt Dynamics of Union and Progress, and the conditions under which it matured and process of dominating power are explained in detail. While İttihat ve Terakki, which played an important role in the proclamation of the Second Constitutional Monarchy, wanted to become a center of power on its own, the conflict between the parties and the conflict arising from the opposition's efforts to prevent this sitiuation, which emerged as a result of the activities in line with this purpose and the effect of internal and external dynamics in that period, were tried to be revealed.
This part of our study covers the process of transformation of İttihat ve Terakki into a powerful Comminity that proclaimed the Second Constitutional Monarchy, starting with its emergence at the Medical School. 
In the second part, the main parameter that we tried to put forward was the issue of İttihat ve Terakki, which set out with the ideal of freedom, justice and equality, to adopt an oppressive approach as result of the developments and this issue was realized through trying to examine the first opposition groupings by forming the basic thesis of the opponents. 
In the third part, the internal and external devolopments, which were examined under the headings in the previous sections, and the emergence of a strong opposition party against the ruling party, by uniting all opposition groups that emerged from the attitudes of the Unionists in this process, are examined. The successes of the opposition have sharpened the power-opposition relationship, and rush of partisanship that has started both in the popular base and in the political arena, and the first confrontation in Turkish political history has been revealed. In addition, the fact that the Freedom and Accord confrontation spread to the National Struggle period was also examined.