İBH polikliniğinde takip edilmekte olan hastaların bağırsak hastalığı sebebi ile çekilen abdominal bt görüntülerinin osteoporoz açısından incelemesi
Examination of abdominal CT images obtained due to bowel disease in patients under follow-up at the ibd outpati̇ent clinic for osteoporosis
Yazar: BAKHISH AGHAZADA
Danışman: PROF. DR. ALİ İBRAHİM HATEMİ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology

Özet:
Amaç: İBH takipli bireylerde abdominal BT görüntülerinin tekrar okunması ile elde edilen L1-L4 vertebraların HU değerlerinin, DXA T-skoru/Kemik Mineral Yoğunluğu (KMY) ile karşılaştırarak osteoporoz, osteopeni ve normal KMY uygun HU kesme değerlerini belirlemek ve bu yöntemle bütün grupta KMY azalma sıklığını belirlemektir
Gereç ve Yöntem: 2018-2022 yılları arasında en fazla bir yıl ara ile hem DXA hem batın BT çekilen 93 hastanın görüntülemeleri ve laboratuvar sonuçları elektronik hastane sistemi üzerinden, İBH parametreleri ve demografik özellikler ise poliklinik takip dosyalarından elde edilerek retrospektif olarak incelenmiştir. 
Bulgular: DXA ve BT karşılaştırıldığında KMY ve ort.HU değerleri arasında doğru orantılı ilişki bulunmuştur. Düşük KMY olan bireylerde lomber vertebra ort. HU değerlerinin, Normal KMY olan bireylere göre anlamlı derecede düşük olduğu görüldü. Ort.HU≤155 olan hastalarda osteoporoz görülme riski 72.1 kat daha fazlaydı ve bu değer osteoporoz için %95.5 duyarlılık, %76.1 özgüllük, %98.2 negatif prediktif değere sahipti. Diğer yandan HU≥ 175 olması Normal KMY'nu  düşükten (osteopeni ve osteoporozdan) ayırmak için  %91.7 duyarlılık ve %75,4 özgüllüğe, %70.2 PPD ve %93.5 NPD değere sahip olduğu görüldü
Sonuç: Lomber vertebraların HU değerleri bireylerin KMY değerlendirilmesi açısından yüksek duyarlılık ve özgüllüğe sahiptir. İBH'da tanı ve takip sürecinde bu yöntemle batın BT üzerinde azalmış KMY erken teşhisi morbiditelerin önlenmesi ve daha az DXA çekimine gerek duyularak tıbbi masrafların azaltılması gibi faydaları olabilir.
Anahtar kelimeler: İnflamatuar Bağırsak Hastalığı (İBH), Osteoporoz (OP), Osteopeni, Hounsfield unit (HU),

Abstract:
Aim: To determine the appropriate HU cut-off values for osteoporosis, osteopenia and normal BMD by comparing the HU values of L1-L4 vertebrae obtained from abdominal CT images with DXA T-score/Bone Mineral Density (BMD) in individuals with IBD follow-up, and to determine the frequency of decreased BMD in the whole group by this method.
Materials and Methods: The imaging and laboratory results of 93 patients who underwent both DXA and abdominal CT scans with no more than a one-year interval between 2018 and 2022 were retrospectively analyzed through the electronic hospital system. Inflammatory Bowel Disease (IBD) parameters and demographic characteristics were obtained from outpatient clinic follow-up files.
Results: When DXA and CT results were compared, a directly proportional relationship was found between BMD and L1-L4 mean HU values. It was observed that the average HU values of the lumbar vertebrae in individuals with osteoporosis and osteopenia were significantly lower than in individuals with normal BMD. L1-L4 mean HU ≤ 155 was associated with a 72.1 times increase in the risk of osteoporosis and had a sensitivity of 95.5%, specificity of 76.1%, and a negative predictive value of 98.2%. Mean HU ≥ 175 was found to have 91.7% sensitivity and 75.4% specificity, 70.2% positive predictive value, and 93% negative predictive value for normal BMD.
Conclusion: HU values of lumbar vertebrae have high sensitivity and specificity in terms of BMD evaluation of individuals. By using this method in the diagnosis and follow-up process of inflammatory bowel diseases, we can reduce morbidities by early diagnosing low BMD through abdominal CT scans and decrease medical expenses by requiring fewer DXA scans.
Keywords: Inflammatory Bowel Disease (IBD), Osteoporosis (OP), Osteopenia, Hounsfield unit (HU)