İskandinav modern mobilya olgusunun modernizmdeki yeri ve etkisi
The role and impact of the phenomenon of Scandinavian modern furniture in modernism
Yazar: HÜLYA TARLACI
Danışman: DOÇ. DR. SAADET AYTIS
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Mobilya = Furniture

Özet:
İskandinav Tasarım kavramı, 1951´de Londra´daki Heal Mobilya Sergi Salonunda halka sunulan İskandinav ülkelerinden gelen mobilya ve aydınlatma tasarımlarını tanımlamak için ilk kez kullanılmıştır. Yakın tarihleri, coğrafi ve politik bağları sebebiyle İskandinav ülkeleri olarak anılan beş kuzey ülkesi Danimarka, İsveç, Finlandiya, Norveç ve İzlanda, İskandinav tarzı olarak bilinen tasarım anlayışları ve verdikleri ürünlerle Modernizmin paradigmasını oluşturmuştur.
XX. yüzyılın başlarında kıta Avrupa´sında aydınların ve sanatçıların o döneme ait sosyo ekonomik ve politik sorunlara çözüm bulabilmek, ideal toplum düzeni oluşturabilmek için ortaya koydukları ilkeler bütünü olan Modernizmi, İskandinav tasarımcılar hümanist değerleri yüceltilmiş işlevsellik biçimine çevirmişlerdir. Hümanist tasarım felsefelerinin altında, genlerine işlemiş üstün zanaat becerilerine dayanan yüksek kalitedeki işçilik, ürünlerin kullanım kolaylığı, sadece amaca uygunluğu gerektiren ögelerin mantıksal düzenini sağlayan özcülük kavramı, yüzyıllar boyunca yaşadıkları ekonomik sıkıntılar neticesinde eldeki sınırlı kaynakları optimize etme pratikleri, hayatta kalabilmek için yaratıcı, azimli, mücadeleci, çözüm odaklı olma zorunluluğunun getirdiği tinsel yaklaşımları, zor durumlarda güç birliği oluşturmak için yaptıkları işbirliği gelenekleri gibi sayısız sebebe dayanan birçok alt parametre bulunur.
Modernizmin zirve yaptığı, kabaca 1930 ile 1970 yılları arasını kapsayan dönemde kuzeyli tasarımcılar birçok ikonik eser vermiştir.  İskandinav Tasarımı Modernizmle neredeyse eş anlamlı olarak kullanılan bir fenomene dönüşmüştür. Tez kapsamında kuzey tasarım anlayışının en somut temsili olan İskandinav mobilyasının Modernizmdeki yeri, önemi, etkileri, günümüzde de hala devam eden katkıları konu edilmiştir. 
İlk olarak genel anlamda Modernizm tanımı yapılmış, tez kapsamında incelenecek olan dönem ve günümüze kadarki etkileri incelenmiştir. Genel anlamda mobilya olgusunun Modernizmin başlangıcı kabul edilen Endüstri Devrimine kadarki süreç içerisindeki gelişimi ve Modernizmin zirve yaptığı iki dünya savaşı arasında ve sonrasından günümüze, toplumsal olaylara paralel olarak oluşan sanat akımları içindeki yeri anlatılmıştır. 
Üçüncü bölümde Modernizm ilkelerini tasarladıkları mobilyalarla somutlaştıran ve tasarım dünyasının fenomeni olan İskandinav ülkelerinin kültürlerini şekillendiren coğrafyaları, iklimleri, ortak tarihleri tüm unsurlarıyla incelenmiş, tasarım anlayışlarının köklerine inilerek, mobilya tasarımına olan etkileri irdelenmiştir. II. Dünya Savaşından günümüze İskandinav mobilyasının onarlı yıllardaki gelişimi ortaya konmuş, her ülkenin ayrı ayrı mobilya tasarım anlayışlarının tarihsel süreci anlatılmıştır.
Dördüncü bölümde, İskandinav modern tasarımının Modernizmdeki yeri anlatılmış, bir yüzyılı aşkın süredir fenomen olarak kabul gören sayısız ürün arasından her ülkeyi temsilen seçilen hem İskandinav tarzının ortak tutumunun yansıtıldığı hem de tasarımcının bireysel olarak kendini ifade etmeyi başardığı örnekler üzerinden Modernizm ilkelerinin altında yatan felsefe ve metodolojinin nasıl hayata geçirildiği gösterilmiştir.

Abstract:
The concept of Scandinavian Design was used for the first time in 1951 to describe furniture and lighting designs from Scandinavian countries offered to the public in the Heal Furniture Exhibition Hall in London. Denmark, Sweden, Finland, Norway and Iceland, which are known as Scandinavian countries due to their recent history, geographic and political ties, have created the paradigm of modernism with their understanding of design and their products, known as Scandinavian style.
At the beginning of the 20th century, Scandinavian designers turned modernism, which is the whole of the principles that the intellectuals and artists had in order to find solutions to the socio-economic and political problems of that period and to create the ideal social order, into the form of functionality with glorifying humanist values.
Many parameters lie under the humanist design philosophies, based on numerous reasons such as high-quality craftsmanship based on superior craft skills, ease of use of products, the concept of essentialism that provides the logical order of the elements that only fit the purpose, the practices of optimizing the limited resources available to them as a result of the economic problems they have experienced for centuries, the spiritual approach brought by the necessity of being creative, determined, combative and solution-oriented in order to survive, and their cooperation traditions to create unity in difficult situations.
In the period between roughly 1930 and 1970, which was the peak of modernism, the Northern designers produced many iconic works. Scandinavian Design has turned into a phenomenon almost synonymous with Modernism. Within the scope of the thesis, the importance and effects of Scandinavian furniture, which is the most concrete representation of the Northern design concept its place in modernism, are discussed along with its continuing contributions to modernism.
Firstly, the definition of modernism in general terms has been made, and its effects within the scope of the thesis have been examined. The development process of furniture until the Industrial Revolution, which was accepted as the beginning of modernism in general, along with the place of modernism in the art movements that occurred in parallel with the social events between the two world wars and until the present have been explained.
In the third chapter, the geographies, climates and common histories of the Scandinavian countries, which embody the principles of modernism with the furniture they designed that shaped the cultures of the world of design, were examined with all their elements, considering the effects of the roots of design concepts on furniture design. The development of Scandinavian furniture from the World War II to the present has been demonstrated and the historical process of the individual furniture design concepts of each country has been explained.
In the fourth chapter, the place of Scandinavian modern design in modernism is explained. How philosophy and methodology underlie in the principles of modernism is demonstrated by examples representative of each country among countless products accepted as phenomenons for over a century, in which both the common attitude of the Scandinavian style is reflected and the designer is able to express oneself individually.