Ortaokul öğrencilerinin müzik dersine ilişkin metafor örneklerinin incelenmesi (Malatya ili Battalgazi ilçesi örneği)
Research of metaphor models related to music lesson in secondary schools (Model of Malatya, Battalgazi)
Yazar: NEŞE AÇIKGÖZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ENGİN GÜRPINAR
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Metafor = Metaphor ; Müzik dersi = Music lesson ; Müzik eğitimi = Music education ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools

Özet:
Metafor analizi yöntemi, uygulanan kişiler tarafından kolayca anlaşılan ve bilinen veya bilinmeyen kavramlar için soyut bilişsel nesnelerle üretilen verinin analiz edilmesidir. Son yıllarda nitel çalışmalarda birçok alanda kullanıma başlanmıştır. Ancak müzik, müzik eğitimi ve müzik becerisi gibi alanlarda oldukça az kullanılan bu yöntem, çalışmada başlıca bir alanı temsil ederek müzik dersi ve metafor öğelerinin ilişkisini yönlendirmektedir.
Araştırma metafor analizi yolu ile yönlendirilmesinden dolayı betimsel nitelikte olup, nitel yönteme dayalı, mecazlar yoluyla veri toplama tekniğiyle oluşturulmuştur. 
Araştırmanın evrenini ortaokul öğrencileri, örneklemini ise Malatya İli Battalgazi İlçesinde yer alan 3 ortaokuldan 5., 6., 7., ve 8. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. 
Çalışmanın örnekleminde, 251 öğrenci yer almaktadır. Metaforlar yoluyla veri elde edebilmek için öğrencilere anketten önce metaforun ne anlama geldiği açıklanmış, ardından örnekler verilerek pekiştirime sağlanmış ve öğrencilere '' Müzik dersi ………………….. gibidir. Çünkü ………………………………………..'' cümlesi verilerek öğrencilerin bilişsel ve soyutsal kavramları birleştirerek müzik dersi ile bağdaşan metaforları üretmesi istenmiştir. 
Araştırmanın sonucunda, 251 öğrencinin 251 metafor üretmesi, çalışmanın metafor geliştirme değerini gerçekleştirmiş olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin ürettiği her metafor anlamsız cümle yapısı veya üretilen metaforu açıklayamaması nedeni ile belirlenen kategorilere dahil edilmemiştir. Bu durumun, öğrencilerin birçok gelişimsel özellikleri ile bağdaşmasının yanı sıra öğrencilerin kelime dağarcığı, sosyo kültürel etkenleri, yerleşim yerleri ve çevresel faktörler gibi çeşitli değişkenlerin metaforların oluşturulmasında etkili olduğunu göstermektedir.
Sonuç olarak, öğrencilerin ürettiği metaforlardan sıklıkla kullanılan 17 öğrencinin oluşturduğu "Oyun" metaforudur. Üretilen diğer metaforlar ile birlikte 21 farklı kategori üretilmiştir. Çalışmada üretilen bazı metaforların açıklanamaması sebebiyle 38 metafor "Herhangi bir kategoriye dahil olmayan metaforlar" başlığıyla belirtilmiştir. 
Çalışmada Orduzu Mecit Şahaplıoğlu Ortaokulu'nun kendi metafor farklılıkları dahilinde %25'lik bir oranla aynı metaforların kullanıldığı en fazla okul olarak tespit edilmiştir. Bu sıralama %23'lük bir oranla Orduzu Küme Evleri Ortaokulu ve %14'lük bir oranla Hanımın Çiftliği Fatih Ortaokulu ile devam etmektedir. Aynı zamanda çalışmada 8. sınıf öğrencilerinin diğer sınıflara oranla farklı metaforlar üretmesi ve aynı metaforu üreten sınıfların çoğunlukla 5. ve 6. sınıf öğrencilerinden oluşması eğitim düzeyinin kelime dağarcığını etkilediğini göstermektedir.

Abstract:
Metaphor analysis method is the process of analyzing the data produced by abstract cognitive objects for easily understood; known and unknown concepts that are comprehended easily by the applied people. In recent years, it has been started to use in many fields of qualitative studies. Although this method is used quite little in fields such as  music, music education and music skills, it conducts the relationship between music lesson and metaphor factors by representing a main field in the study. 
The research is being descriptive as led by metaphor analysis and it has been created through data collection technique rest upon qualitative method by means of metaphors. 
The population of the study includes secondary school students and its sample is composed of three secondary schools in Battalgazi, Malatya and their 5th, 6th, 7th and 8th grade students. 



In the sample of the study  are 251 students providing data for the study. In order to obtain data by means of metaphors, an explanation for the meaning of metaphor was made to the students before the questionnaire. Then, some examples were given and in this way consolidation was provided. The students were given the sentence "Music lesson is like ……….. because ………." and by means of this, they were requested to combine cognitive and abstract concepts and produce metaphors that are compatible with music lesson.    
As a result of the survey, 251 students have pruduced 251 metaphors, which shows that the study has brought about the value of metaphor development. Not all of the sentences made by the students have been included in the determinated categories as some of them had meaningless sentence structure and didn't explain the metaphor properly. It shows that besides this situaition complies with the students' many developmental characteristics, several variables such as their vocabulary knowledge, socio-cultural effects, residental places and environmental factors have a great effect on formation of the metaphors.  
In conclusion, the most frequently used metaphor is the 'game' metaphor that is created by seventeen students. Twenty one different categories were produced together with the other produced metaphors. Since metaphors produced in this study can not be clarified, thirty eight categories stated under the title 'metaphors which are not included in any category
In the study, it has been identified that Orduzu Mecit Şahaplıoğlu Secondary School is the school where the same meytaphors have been used the most with a %25 rate within its own metaphor differences. This school is followed by Orduzu Küme Evleri Secondary School with a rate of %23 and Hanımın Çiftliği Secondary School with a rate of %14. The students of the 8th grade have come up with varied metaphors in accordance with students of other grades and the ones that have come up with the same metaphors are mostly from the 5th and 6th grades, which clearly shows that level of the education affects the vocabulary.