Diyabetik hastalarda hastalığın süresi ve retinopati evresi ile retina ganglion hücre hasarı ilişkisinin optik koherens tomografi ile incelenmesi
Relationship between retinal ganglion cell damage with duration of diabetes and retinopathy status in diabetic patients using optical coherence tomography
Yazar: BURCU NURÖZLER
Danışman: PROF. DR. AHMET ŞENGÜN
Ufuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetik retinopati = Diabetic retinopathy ; Ganglion = Ganglia ; Hücreler = Cells ; Retina = Retina ; Retina hastalıkları = Retinal diseases ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Amaç: Optik koherens tomografi (OKT) ile diyabetik retinopatisi (DR) olmayan ya da nonproliferatif diyabetik retinopatisi (NPDR) olan hastalarda diyabetes mellitusun (DM) makuler retina gangliyon hücre tabakası-iç pleksiform tabaka (GHT+IPT) üzerine etkisini ve GHT+IPT kalınlığı ile yaş, cinsiyet, diyabet süresi, diyabet evresi, glikolize hemoglobin (HbA1c), hipertansiyon süresi ve hipertansif retinopati evresi arasındaki ilişkiyi belirlemek.
Gereç ve Yöntem: Ufuk Üniversitesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı Polikliniğinde DM tanılı 60 hastanın 108 gözü (56 DR yok, 52 NPDR) ve 60 sağlıklı bireyin 104 gözüne Cirrus HD-OKT (Carl Zeiss Meditec, Dublin, CA) ile 512x128 makuler küp analizi uygulandı. GHT+IPT ortalama, minimum (min), superotemporal (ST), superior (S), superonasal (SN), inferonasal (IN), inferior (I), inferotemporal (IT) kalınlık ölçümü için gangliyon hücre analizi (GHA) algoritması kullanıldı. DM hastalarının GHT+IPT kalınlığı ve santral makula kalınlık (SMK) ölçümleri yaş ve cinsiyet ile uyumlu kontrol grubu ile karşılaştırıldı. GHT+IPT kalınlığı ile yaş, cinsiyet, diyabet süresi, diyabet evresi, glikolize hemoglabin (HbA1c), hipertansiyon süresi ve hipertansif retinopati evresi arasındaki ilişkiyi belirlemek için korelasyon analizi uygulandı.
Bulgular: Çalışmaya DM tanısı olan DR'si olmayan 56 göz (Grup 1), NPDR'si olan 52 göz (Grup 2) ve kontrol grubunda sağlıklı bireylerin 104 gözü (Grup 3) olmak üzere toplam 212 göz dahil edildi. DM hastaları ve kontrol grubu arasında yaş (p=0,181, p>0.05) ve cinsiyet (Ki-Kare: p=0,100, p>0.05) açısından anlamlı fark yoktu. DM hastalarında GHT+IPT-ort (p=0,002, p<0,05), GHT+IPT-min (p=0,000, p<0,05), GHT+IPT-ST (p=0,004, p<0,05), GHT+IPT-S (p=0,017, p<0,05), GHT+IPT-SN (p=0,013, p<0,05), GHT+IPT-IN (p=0,009, p<0,05), GHT+IPT-I (p=0,020, p<0,05), GHT+IPT-IT (p=0,013, p<0,05) kalınlıkları kontrol grubundan istatistiksel anlamlı düşük tespit edildi. SMK açısından DM hastaları ve kontrol grubu arasında anlamlı fark yoktu (p=0,053,p>0,05). Benzer şekilde Grup 1 ve Grup 2 arasında yaş (p=0,134, p>0.05) ve cinsiyet (Ki-Kare: p=0,118, p>0.05) açısından anlamlı fark yoktu. Grup 1 ve Grup 2 arasında GHT+IPT-ort, GHT+IPT-min ve 6 segmentteki GHT+IPT kalınlıkları açısından anlamlı fark yoktu (p>0,05). DM hastaları ve kontrol grubunda yaş ile GHT+IPT-ort, GHT+IPT-min ve 6 segmentteki GHT+IPT kalınlıkları arasında zayıf negatif korelasyon tespit edildi. DM hastalarında diyabet süresi ile GHT+IPT-min arasında çok zayıf negatif korelasyon tespit edildi. DR evresi ile GHT+IPT değerleri arasında korelasyon izlenmedi.
Sonuç: Bu çalışma DM hastalarında kontrol grubu ile karşılaştırıldığında makulanın tüm segmentlerinde GHT+IPT kalınlığında anlamlı azalma olduğunu göstermiştir. Buna karşılık DR'si olmayan ve NPDR'si olan gruplar arasında GHT+IPT kalınlıkları açısından anlamlı fark yoktu. Bu sonuçlar DR'nin vasküler bileşeni çok az olsa da diyabetin erken nörodejenaratif etkileri olduğunu desteklemektedir.

Abstract:
Objective: To determine whether diabetes mellitus (DM) affects the macular retinal ganglion cell-inner plexiform layer (GCIPL) in patients who have no or nonproliferative diabetic retinopathy (NPDR) using optical coherence tomography (OCT) and to investigate the relationship between GCIPL thickness and age, sex, diabetes duration, DR status, glycosylated hemoglobin (HbA1c), hypertension duration and hypertensive retinopathy status of the individual.
Materials and Method: One hundred-eight eyes (56 no DR, 52 NPDR) of 60 DM patients and 104 eyes of 60 healthy subjects underwent 512x128 macular cube analysis using the Cirrus HD-OCT (Carl Zeiss Meditec, Dublin, CA) at Ufuk University, Faculty of Medicine, Ophthalmology Depertmant. The ganglion cell analysis (GCA) algorithm was used to detect the macular GCIPL and to measure the thickness of the overall avarage, minimum (min), superotemporal (ST), superior (S), superonasal (SN), inferonasal (IN), inferior (I), inferotemporal (IT) GCIPL. Measurements of GCIPL thickness and central macular thickness (CMT) of DM patients were compared with those of age and sex matched control group. Correlation analysis was used to determine the relationship between GCIPL thickness and age, sex, glycosylated hemoglobin (HbA1c), diabetes duration, DR status, hypertension duration and hypertensive retinopathy.
Results: A total of 212 eyes were included in the study; 56 eyes of DM patients with no DR (Group 1), 52 eyes of DM patients with NPDR (Group 2) and 104 eyes of healthy subjects in the control group (Group 3). There were no significant differences in terms of age (p=0,181, p>0.05) or sex distribution (Ki-Kare: p=0,100, p>0.05) between DM patients and the control group. In patients with DM, the thickness of GCIPL overall avarage (p=0,002, p<0,05), GCIPL-min (p=0,000, p<0,05), GCIPL-ST (p=0,004, p<0,05), GCIPL-S (p=0,017, p<0,05), GCIPL-SN (p=0,013, p<0,05), GCIPL-IN (p=0,009, p<0,05), GCIPL-I (p=0,020,p<0,05), GCIPL-IT (p=0,013, p<0,05) were found to be significantly thinner than control group. No significant difference was found between DM patients and the control group in terms of CMT (p=0,053,p>0,05). Similarly there were no significant differences in terms of age (p=0,134, p>0.05) or sex distribution (Ki-Kare: p=0,118, p>0.05) between Group 1 and Group 2. No significant difference was found between Group 1 and Group 2 in terms of GCIPL overall avarage, GCIPL-min, and the six segments of GCIPL thickness (p>0,05). Low invers correlation was defined between age and GCIPL overall avarage, GCIPL-min and all segments of GCIPL thickness in DM patients and control group. In DM patients there was a very low invers correlation between DR duration and GCIPL-min. No correlation was observed between DR status and GCIPL parameters.
Conclusion: This study demonstrates a significant GCIPL thinning at all segments of macula in patients with DM compared with control subjects. In contrast there were no significant differences between no DR and nonproliferative DR groups in terms of GCIPL thickness. These results support the concept that diabetes has an early neurodegenerative effect on the retina even though the vascular component of DR is minimal.