4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nda idarî başvuru yolları ve başvuru ehliyeti
Administrative application ways and application capacity in public procurement law no. 4734
Yazar: YELİZ NESLİHAN AKEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SIRRI DÜĞER
Yalova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Kamu ihalesi = Public bidding ; Kamu İhale Kanunu = Public Procurement Law ; Kamu İhale Kurumu = Pubic Procurement Authority ; Kanunlar 4734 sayılı = Laws 4734 numbered ; İdare hukuku = Administrative law ; İdari başvuru = Administrative application ; İdari usul = Administrative procedure

Özet:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, kapsamı uyarınca yürütülen ihalelere ilişkin usul ve esasları düzenlemektedir. 4734 sayılı Kanun'da diğer kamu ihale usulü kanunlarında bulunmayan zorunlu idarî denetim mekanizması hükme bağlanmıştır. Bu mekanizmanın kuralları, 4734 sayılı Kanun'un ihalelere yönelik başvurular başlıklı 54, idareye şikâyet başvurusu başlıklı 55 ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusu başlıklı 56. maddelerinde belirtilmiştir. 

4734 sayılı Kanun'un madde 54/1 hükmünde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle, bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanun'da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği belirtilmiştir. 4734 sayılı Kanun'un madde 54/2 hükmünde, idareye şikâyet ve Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurularının, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idarî başvuru yolları olduğu bildirilmiştir. Yer verilen bu hükümler, 4734 sayılı Kanun'da düzenlenen idarî başvuruların genel kuralını oluşturmaktadır. Maddenin devamında da şikâyet dilekçelerinde aranan şekil kuralları ile yapılan başvurular sonucunda idare ve Kamu İhale Kurumu tarafından alınabilecek kararlara yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun'un 55 ve 56. maddelerinde ise sırasıyla idareye şikâyet başvurusu ile Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurusunun süre kuralları belirtilmiştir.

4734 sayılı Kanun'da düzenlenen idarî başvurular, birer zorunlu idarî itirazdır. İdarî dava açılmadan önce bu başvuruların tüketilmesi gerektiği için başvurulara ait hukukî kurallar, Anayasal güvencelerle doğrudan ilişkilidir. Bu bağlamda başvuruların, Anayasa'nın 2. maddesinde düzenlenen hukuk devleti ilkesi, 36. maddesinde düzenlenen hak arama özgürlüğü ve 125. maddesinde düzenlenen idarenin eylem ve işlemlerinin yargısal denetimi temelinde incelenmesi gerekmektedir. 

Çalışmamızda da idareye şikâyet ve Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurularının, hukukî dayanakları, yapılacağı yer, niteliği, başvuru ehliyeti, süre kuralları, şekil kuralları ve sonuçları ile alınabilecek kararlar hakkında detaylı açıklamalar yapılmıştır. Yapılan açıklamalar sonucunda Anayasal hükümler çerçevesinde hukukî problem teşkil eden hususlarda değerlendirme ve önerilerimize yer verilmiştir.

Abstract:
Public Procurement Law No. 4734 regulates the procedures and the principles related to tenders in accordance with the scope of the Law. In the Law No. 4734, compulsory administrative audit mechanism, which is not found in the other public procurement procedure acts, is established. The rules of this mechanism are indicated in the following provisions of the Law No. 4734: in Article 54 titled as applications for tenders, in Article 55 titled as complaint application to the administration and in Article 56 titled as the appeal application to the Public Procurement Authority.

In the provision of Article 54/1 of the Law No. 4734, it is reported that potential tenderers, tenderers or candidates, who claim that they have suffered a loss of right or damage or likely to suffer a loss of right or damage due to the unlawful procedures or actions within the process of the tender may file a complaint and appeal in line with the procedures and the principles of this Law. In the provision of Article 54/2 of the Law No. 4734, it is reported that the complaint application to the administration and appeal application the Public Procurement Authority are the compulsory administrative application ways to be exhausted before filing a lawsuit. These provisions, constitute the general rule of administrative applications issued in the Law No. 4734. Further of the given provision states the rules of the form required in the bill of complaints and the decisions that can be taken by the administration and the Public Procurement Authority, as a result of the applications made.

In the 55th and 56th articles of the Law No. 4734, rules of complaint application to the administration and the appeal application to the Public Procurement Authority are stated respectively.

Administrative applications arranged in Law No. 4734 are the examples of the compulsory administrative objections. Since these applications must be exhausted before the administrative case is filed, the legal rules of these applications are directly related to Constitutional guarantees. In this context, these applications need to be examined on the basis of the principle of the state of law regulated in Article 2, freedom to seek rights regulated in Article 36 and judicial review of acts actions of administration in Article 125 of the Constitution.

Detailed explanations are given in our study about legal basis, places to apply, qualities, capacity of application, time rules, form rules and results and decisions to be taken of complaint application to the administration and the appeal application to the Public Procurement Authority, also. As a result of the explanations made given to our reviews and suggestions in matters that constitute a legal problem within the framework of Constitutional provisions.