Kalça ve diz osteoartritli hastalarda ağrı ile başetme stratejileri, fonksiyonel düzey ve yaşam kalitesinin incelenmesi
Investigation of pain coping strategies, functional level and quality of life in patients with hip and knee osteoarthritis
Yazar: BEYZA MALKOÇO
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURAY ELİBOL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Ağrı yönetimi = Pain management ; Osteoartrit = Osteoarthritis

Özet:
Amaç: Kalça ve diz osteoartritli (OA) hastalarda ağrı ile başetme stratejilerini belirlemek, başetme stratejileri ile fonksiyonel düzey ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi saptamaktır.
Yöntem: Kesitsel araştırma 08.11.2021-31.10.2022 tarihleri arasında, kriterleri karşılayan 217 KDOA'lı hasta ile tamamlandı. Hastalar Görsel Analog Skalası (GAS), Zamanlı Kalk Yürü Testi (ZKYT), 5 Tekrarlı Otur Kalk Testi (5TOKT), Western Ontario ve McMaster Üniversiteleri Artrit İndeksi (WOMAC), Kısa Form-12 Yaşam Kalitesi Ölçeği (KF-12), Ağrı ile Başetme Envanteri (ABE) ile değerlendirildi. Veri analizlerinde yüzdelik, sayı, medyan hesaplamaları, ortalama ± standart sapma, Kolmogorov-Smirnov testi, Bağımsız İki Örneklem t testi, Mann-Whitney U Testi, Spearman Korelasyonu, Basit Doğrusal Regresyon Analizi, Çoklu Doğrusallık, Durbin-Watson Değeri, Q-Q Grafikleri kullanıldı.
Bulgular: KDOA'lı hastaların yaş ortalamaları 61,48±10,75 yıl olup  (160 kadın, 57 erkek) olarak belirlendi. ABE'nin tüm pasif alt parametreleri (dinlenme, endişe, geri çekilme) ve  pasif toplam puanları ile cinsiyet, VKİ, ağrı düzeyleri, performans testleri, WOMAC tüm alt parametreleri ve KF-12 tüm alt parametreleri arasında anlamlı korelasyon bulundu (p<0,05).  ABE aktif rahatlatıcı düşünme ve aktif toplam puanları ile VKİ değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0,05).  ABE aktif ağrıyı dönüştürme puanı ile WOMAC ağrı ve WOMAC toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu belirlendi (p<0,05). ABE aktif toplam puanı ile WOMAC ağrı, WOMAC fiziksel fonksiyon ve WOMAC toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptandı (p<0,05). ABE aktif rahatlatıcı düşünme, aktif ağrıyı dönüştürme ve aktif toplam puanları ile MBÖ-12 ve KF-12 toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu belirlendi (p<0,05). 
Sonuç: KDOA'lı hastalarda ağrı ile başetme stratejelerinin fonksiyonel düzeyleri ve yaşam kalitesini etkilemektedir. Bu durum hastaların ağrıdan kaçınmaları, aktivitelerden geri çekilme, endişe duymaları sonucu fiziksel inaktiviteye neden olurken; ağrıyı yok sayma ve rahatlatıcı düşünmeyi kullanan hastalarda fonksiyonel düzey ve yaşam kalitelerinde artış olduğu saptandı. Klinisyenlerin, OA'lı hastalarda değerlendirme programlarında ağrı ile başetme yeteneklerini göz önünde bulundurmaları gerektiği sonucuna varıldı.

Abstract:
Purpose: The objective of the present study was to demonstrate pain coping strategies in patients with hip and knee osteoarthritis (HNOA) and to determine the relationship between pain coping strategies, functional level and quality of life.
Method: The cross-sectional study was completed between 08.11.2021 and 31.10.2022 with 217 HNOA participants who met the criteria. Patients was evaulated  with Visual Analogue Scale (VAS), Timed Up and Go Test (TUG), Five Times Sit-to-Stand Test (5TSTS), Western Ontario and McMaster Universities Arthritis Index (WOMAC), Short Form-12 Quality of Life Scale (SF-12), The Pain Coping Inventory (PCI). Percentile, number, median calculations, mean ± standard deviation, median calculations, Kolmogorov-Smirnov test, Independent Two Sample t test, Mann-Whitney U test, Spearman Correlation, Simple Linear Regression Analysis, Multiple Linearity, Durbin-Watson Value, Q-Q Graphs were used in the analyzes.
Results: The mean age of 217 patients was 61.48±10.75 years (160 female, 57 male). A significant correlation was found between all passive sub-parameters (resting, worrying, withdrawal) and passive total scores of PCI and gender, BMI, pain levels, performance tests, all sub-parameters of WOMAC and all sub-parameters of SF-12 (p<0,05). A statistically significant correlation was found between PCI active comforting thinking and active total scores and BMI values (p<0.05). A statistically significant correlation was determined between PCI active pain transformation score and WOMAC pain and total scores of WOMAC (p<0.05). A statistically significant correlation was found between PCI active total score and WOMAC pain, WOMAC physical function and total scores of WOMAC (p<0.05). It was concluded that there was a statistically significant relationship between PCI active comforting thinking, active pain transformation and active total scores and MCS-12 and SF-12 total scores (p<0.05).
Conclusion: Pain coping strategies affect functional levels and quality of life in patients with HNOA. While this situation causes physical inactivity as a result of patients avoiding pain, withdrawing from activities, and worrying; It has been determined that there is an increase in functional level and quality of life in patients who use pain ignoring and relaxing thinking. It was concluded that clinicians should consider pain coping strategies in their assessment programs in patients with OA.