Farklı lokasyonlarda ekilen buğday çeşitlerinin optimum ekim sıklığının belirlenmesi
Determination of the optimum sowing rates of wheat cultivars sown in different locations
Yazar: SUAT ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. MURAT OLGUN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Ekim oranı = Seeding rate ; Kalite = Quality ; Verim ögeleri = Yield components

Özet:
Bu çalışma, Eskişehir, Hamidiye ve Uşak'ta 2009-2010 üretim sezonunda yürütülmüştür. Denemede, farklı ekim sıklıklarının (350-500-650-800 tane/metrekare), üç farklı çevrede, Müfitbey ve Nacibey ekmeklik buğday çeşitleri ile Dumlupınar makarnalık buğday çeşidi üzerine tane verimi, bitki boyu, hasat indeksi, biyokütle ağırlığı, bin tane ağırlığı, metrekarede tane ve başak sayısı, başakta tane sayısı ve ağırlığı, hektolitre ağırlığı, tane protein oranı ve sedimentasyon değeri yönünden etkileri incelenmiştir.Denemede, tane verimi ortalaması 299,9 kg/da olurken, en yüksek verim Nacibey ekmeklik buğday çeşidinden (344,3 kg/da), en düşük verim ise Dumlupınar makarnalık buğday çeşidinden (270,8 kg/da) alınmıştır. Verim yönünden Hamidiye en yüksek verim alınan bölge olarak belirlenirken, bunu Uşak ve Eskişehir izlemiştir. Sonuç olarak söz konusu çeşitlerin her üç çevrede optimum ekim sıklığının 570 tane/metrekare olduğu tespit edilmiştir.Tane verim ile tane protein oranı arasındaki ilişki olumsuz ve çok önemli olarak saptanmıştır (P<0,01). Ayrıca, tane verimi ile hasat indeksi, biyokütle ağırlığı, bin tane ağırlığı, metrekarede tane sayısı, başakta tane sayısı, başakta tane ağırlığı, hektolitre ağırlığı ve sedimentasyon değeri arasında olumlu ve çok önemli ilişkiler tespit edilmiştir (P<0,01).Anahtar Kelimeler: Ekim sıklığı, buğday, tane verimi, verim unsurları, kalite.

Abstract:
This study was carried out in Eskişehir, Hamidiye and Uşak locations during 2009-2010 crop growing season. In the study, the effect of seed rate (350-500-650-800 seed/square meters) on Müfitbey and Nacibey bread wheats and Dumlupınar durum wheat in three locations in terms of grain yield, plant height, harvest index, biomass weight, 1000 seed weight, the number of seeds and spikes per square meters, the number of seeds and weight per spike, hectoliter weight, seed protein content and sedimentation were determined.Main yield was determined as 2999 kg/ha, the heighest yield was taken from Nacibey bread wheat cultivar (3443 kg/ha), whereas Dumlupınar durum wheat cultivar gave the lowest yield (2708 kg/ha). Hamidiye location had the highest yield potential, Uşak and Eskişehir locations followed this location. So, as a average of cultivars and locations, the optimum seed rate was determined as 570 seed/ square meters for highest grain yield.Grain yield and protein content were found negative and significiant relation between them (P<0,01). Besides, relationship between grain yield and harvest index, biomass weight, 1000 seed weight, the number of seeds per square meters, the number of seeds and weight per spike, hectoliter weight and sedimentation were determined as positive and significiant (P<0,01).Keywords: Sowing rates, wheat, grain yield, yield components, quality.