Enerji güvenliği ekonomik etkiler ve politik hegemonya
Energy security economic efects and politics hegemonia
Yazar: HASAN ALSHAGHEL
Danışman: PROF. DR. AHMET SEDAT AYBAR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ekonomi = Economics ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Boru hatları = Pipelines ; Ekonomik etki = Economic effect ; Enerji = Energy ; Enerji güvenliği = Energy security ; Enerji kaynakları = Energy resources ; Güvenlik = Security ; Hegemonya = Hegemony ; Jeopolitik = Geopolitic ; Ulusal güvenlik = National security

Özet:
Bu çalışma, enerji güvenliğinin, ulusal güvenliğin sürdürülmesi perspektifinde dünyadaki tüm ülkeler için en önemli hedeflerden biri olduğunu göstermektedir. Özellikle sanayileşmiş ülkelerde, enerji bir ulusal güvenlik meselesi olup, ekonominin ve hayatın tüm alanlarında ana temel olarak tanımlanmaktadır. Devletlerin enerji güvenliğinin sağlanması için politik ve askeri vesileler kullanması anormal bir davranış değildir.
 ABD'nin 2001 Afganistan savaşında, Hazar Denizi'ndeki petrol ve gaz rezervlerine yakın bir ABD üssü kurulmuştur. Bir süre sonra, ABD, Irak'ın petrol rezervlerini kontrol etmeye başlamıştır. Bu nedenlerle, ABD Ortadoğu'yu ve dünyada tek kutup olarak kalması için diğer küresel enerji rezervlerini kontrol edebilmektedir. 
  Diğer taraftan, AB ülkeleri, Hazar bölgesindeki petrol ve doğal gaz rezervlerine erişim yoluyla Avrupa enerji piyasasında Rus tekelini sonlandırmaya çalışmaktadırlar. 2008 yılında, AB Hazar Deniz'den başlayarak Türkiyeden geçen boru hattını kurmaya çalışırken, Rusya enerji güvenliğini korumak için Gürcistan'a savaş ilan edip Kırımı işgal etmiştir. Ayrıca Rusya,  Katar'dan ve İran'dan Avrupa Birliği'ne kadar uzanan boru hattının gelişini engellemek için Suriye'ye askeri müdahalede bulunmuştur. Bu da hem ABD hem de Rusya'nın Suriye'deki boru hatları ve enerji projelerini korumak için rekabete girdiklerini ve Suriye'ye müdahale etme amaçlarının sadece siyasi sebeplerden olmadığını göstermektedir.

Abstract:
According to this study, provision of energy security and maintaining national security are one of the most important goals for countries around the world. Especially in industrialized countries, energy is a matter of national security, as energy is the main basis in economy and all aspects of life. Therefore, it is not unusual for states to use political and military means to ensure its energy security. Establishing a US base near to oil and gas reserves in the Caspian Sea in 2001 US war in Afghanistan was one of the undeclared targets of this war. After a while, US was trying to control Iraq's oil reserves through its war on Iraq. For these reasons, the US was able to control Middle East and still trying to control other global energy reserves to remain dominant country in the world. Likewise, those who control energy sources can dominate the world economy. On the other hand, EU countries were trying to end the Russian monopoly on European energy market by accessing oil and natural gas reserves in the Caspian region. When EU, was trying to build its pipeline from Caspian Sea via Turkey, in 2008, Russia declared the war on Georgia as it was concerned about its energy security and invaded the Crimea in Ukraine for the same reason. Lately Russia went to a military intervention in Syria to prevent the pipeline supply from Qatar and Iran to the European Union. Thus, both the US and Russia have entered into a competition to protect its pipelines and energy projects in Syria, and this shows that the intention to intervene in Syria was not only for political reasons.