Parmak dutların (Morus laevigata) fenolojik, pomolojik özellikleri ve olgunlaşma esnasındaki fitokimyasal değişimleri
Phenological and pomological characteristics of(Morus laevigata) and phytochemical changes during maturation
Yazar: İLKER POLAT
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZGEN
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Antosiyaninler = Anthocyanins ; Dut = Mulberry ; Fenolik maddeler = Phenolic matters

Özet:
Antosiyaninlerce zengin, meyve ve sebzelerin tüketimi hızla artmaktadır. Bu özelliği ile parmak dut, albenisi yüksek, uzun, iri, kırmızı-siyah meyveleri tüketici tarafından beğenilerek tüketilen, özellikle son yıllarda üretimi yayılan, değişik bölgelerimizde yetiştirilmeye başlayan bir dut türüdür.Bu çalışma ile önemli özellikleriyle ön plana çıkan parmak dut türünün fenolojik, pomolojik ve fitokimyasal özelliklerinin incelenmesi ve içerdiği fitokimyasalların pembe, kırmızı, kırmızı-siyah ve siyah olgunlaşma safhaları boyunca değişiminin belirlenmesi amaçlanmıştır.Pomolojik analizlerde meyve eni, boyu, meyve ağırlığı, meyve sap uzunluğu, asitlik ve SÇKM miktarı, fitokimyasal analizlerde ise meyvelerin antosiyanin, toplam fenolikve antioksidan kapasitesi değerleri incelenmiştir. Ayrıca, fenolojik gözlemler belirlenen altı farklı dönemde alınmıştır.Elde edilen sonuçlarda, olgun parmak dut meyvelerinin ortalama ağırlığı4,95 g, SÇKM miktarı %9,15ve meyve asitliği %1,25 olarak tespit edilmiştir.Bu sonuçlar, parmak dutun SÇKM miktarının beyaz, kırmızı ve karaduttan daha düşük olduğunu, meyve asitliğinin ise beyaz duttan daha fazla, ancak karaduttan daha az olduğunu belirlemiştir. Parmak dutlardaki toplam fenolik miktarı 1358,8?g GAE/g ta ve antosiyanin miktarı 925,6 µg siy-3-glk/g ta olarak belirlenmiştir. FRAP ve TEAC yöntemleri ile yapılan antioksidan kapasitesi 12,3 ve 13,1 µmol TE/g ta şeklinde tespit edilmiştir. Meyveler olgunlaştıkça toplam fenolik, antosiyanin miktarı ve antioksidan kapasitesi hızla artmıştır. Özellikle pembe olumdan kırmızı oluma geçerken hızlı artışlar gözlenmiştir. Ayrıca diğer kırmızı meyvelerle ve antosiyanin içeren dutlarla karşılaştırıldığında parmak dutların antosiyanin içeriğinin yüksek olduğu bulunmuştur.Elde edilen sonuçlar,yapılacak olan ıslah ve farmakolojik çalışmalara ışık tutması açısından önemli bulunmuştur.Anahtar kelimeler: Antosiyanin, antioksidan, dut, fenolik maddeler, kırmızı meyveler

Abstract:
Consumption of anthocyanins rich fruit and vegetables is growing rapidly. With this feature, the finger mulberry with its highly attractive, long, large, red-black apperance gained consumers attention and finger mulberry productions is expanding different regions of Turkey.The aim this study is to investigate phenological, pomological and phytochemical properties of finger mulberry and examine phytochemical cahneges druing pink, red, red-black and black stage of fruit maturity. Fruit width, length, fruit weight, fruit stalk length, acidity and soluble solid content (TSS), were examined as pomological analyses and fruit anthocyanins, total phenolics, and antioxidant capacity were examined as phytochemical analyses. Also, phenological observation made at six different defined stages.The results of the study exhibited that average weight of mature fruits, TSS content andfruit acidity was 4,95 g, 9,15% and 1,25% respectively. These results suggest that TSS content of finger mulberry has less than white, black and red mulberry and its fruit acidity islower than black mulberry but higher than black mulberry. The amount of total phenolic and antocyanin content was1358,8 ?g GAE/g ta and 925,6 µg cy-3-glk/g fwrespectively. The antioxidant capacity determined by FRAP and TEAC methods was 12,3 ve 13,1 µmol TE/g fw. As fruit matures, total phenolics, anthocyanins content and antioxidant capacity increased rapidly. Especially,dramatic increase was observed when fruits turn from pink to red stage. In addition, anthocyanin content of finger mulberry was found be very high when compared to other red fruits and berries. The results of the present study may be importantto guidethe future breedingand pharmacological studies.Key words: Anthocyanins, antioxidant, mulberry, phenolics, red fruits