Türkiye'de seçmen davranışları, seçimler ve kamuoyu araştırmaları (2002-2019)
Voter behaviors, elections and public opinion surveys in Turkey (2002-2019)
Yazar: HAKAN PEHLİVAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ÖZCAN
İstanbul Gedik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Kamuoyu = Public opinion ; Kamuoyu araştırmaları = Public opinion surveys ; Seçimler = Elections ; Seçmen davranışı = Voter behaviour ; Seçmenler = Voters ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Seçimler, siyasi partiler ve seçmenler siyasal hayatın en önemli unsurlarını oluşturmaktadır. Seçmenler, siyasete katılımın en kolay şekli olan seçimler aracılığıyla bir siyasi partiyi iktidara taşımaktadır. Çalışmada öncelikle siyasi partiler, seçimler ve seçmen davranışı teorik olarak ele alınmıştır. Bireylerin siyasal alana ilişkin olarak gösterdikleri düşünce, tutum ve kanaatlerin toplamı olan siyasal davranışların şekillenmesinde birçok faktör etkili olmaktadır. Seçmen davranışı üzerine yapılan araştırmalara dayanan oy verme modellerine çalışmanın ilk bölümünde yer verildikten sonra ikinci bölümde bu modellerden hareketle seçmenlerin davranışlarını etkileyen faktörlere değinilmiştir. Üçüncü bölümde ise seçmen davranışlarını etkileyen faktörlerden biri olan kamuoyu araştırmaları konusu ele alınmıştır. Kamuoyu araştırmalarının tanımı, önemi ve gelişimi ele alınarak, kamuoyu araştırmalarının seçmen davranışları üzerindeki etkilerine değinilmiş ve Türkiye'de 2002-2019 yılları arasında yapılan seçimlerin sonuçlarıyla araştırma şirketlerinin yapmış olduğu kamuoyu araştırma sonuçları karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırma sonucunda seçmenleri manipüle etmeye çalışan araştırma şirketleri olduğu gibi daha güvenilir çalışmalar yapan araştırma şirketleri olduğu da gözlemlenmiştir. Çalışmanın son bölümünde katılımcıların, siyasi davranışını belirleyen faktörlerin neler olduğu, kamuoyu araştırmalarına bakış açıları ve bu araştırmalardan etkilenip etkilenmediği ve siyasete katılım düzeylerini belirlemeye yönelik bir anket çalışması yapılmıştır. Katılımcılar kamuoyu araştırma sonuçlarının oy tercihlerini etkilemediğini belirtmiştir. Anket sonuçlarına göre katılımcılar kamuoyu araştırmalarının seçimleri yönlendirme amacı taşıdığına inanmaktadırlar. Bu yüzden kamuoyu araştırma sonuçlarına güvenmemektedirler.

Anahtar Kelimeler: Seçmen Davranışları, Kamuoyu Araştırmaları, Araştırma Şirketleri

Abstract:
Elections, political parties and voters constitute the most important elements of political life. Voters bring a political party to power through elections  which is the easiest form of participation in politics. In the study, first of all, political parties, electoral systems and voting behavior are discussed theoretically. Many factors are effective in shaping the political behavior, which is the sum of the thoughts, attitudes and convictions of individuals regarding the political sphere. After the examination of voting models based on researches contucted on electoral behavior in the first part of the study, the factors affecting the electoral behavior are examined through these models. In the third part, the issue of public opinion polls, which is one of the factors affecting voter behavior, is discussed. By discussing the definition, importance and development of public opinion polls, the effects of public opinion polls on electoral behavior are examined while the results of the elections held in Turkey in recent years and those of public opinion polls made by research companies regarding these elections are compared. In the last part of the study, a survey was conducted to determine the factors that determine the political behavior of the participants, their perspectives on public opinion polls, whether they are affected by these researches and their level of participation in politics. According to the results of the survey, the participants believe that public opinion polls have the purpose of manipulating the elections, and thus, do not have trust in the results of these researches. Participants stated that the results of the public opinion poll did not affect their voting preferences. As a result of the survey, it is inferred that the impact of public opinion polls on electoral behavior remains low.

Keywords: Voter Behaviors, Opinion Surveys, Research Companies