Rusya'da ve Türkiye'de planlamanın değişimi
The change of planning in Russia and Türkiye
Yazar: HATİCE DUYGU BANKOĞLU
Danışman: PROF. DR. BİRGÜL AYMAN GÜLER
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Kalkınma = Development ; Kamu yönetimi = Public administration ; Stratejik planlama = Strategic planning

Özet:
Devletin iktisadi-toplumsal yapıyı yönetimi ve planlama arasında doğrudan bir ilişki 
vardır. Bu ilişki, 20. yüzyılda sosyalist yönetim- sosyalist planlama, kapitalist yönetim-iktisadi programlama, kalkınma yönetimi-kalkınma plancılığı biçiminde üç tür ile 
kurulmuştur. Her planlama kendi türü içinde planlama reformları ile değişiklikler 
geçirmiş, klasik planlama yönetimi yerini 21. yüzyılda stratejik planlama yönetimine 
bırakmıştır. Tez, Rusya'da sosyalist planlama ve Türkiye'de ise kalkınma plancılığı 
olarak kurulan türlerin 21. yüzyılda nasıl stratejik planlamaya geçtiği sorusuna 
odaklanmaktadır. Bu soru odağında Rusya'da ve Türkiye'de 20. yüzyılda iki ülkenin
planlama deneyimlerindeki değişimlerden yola çıkılarak, 21. yüzyılda stratejik planlama 
yönetimine geçiş tarihsel gelişim, yapı ve işleyiş bakımından karşılaştırmalı yöntem ile 
incelenmiştir.
2000'lerin başından itibaren bu değişimin nasıl olduğuna bakıldığında tarihsel 
gelişim, yapı ve işleyiş bakımından iki ülkenin stratejik planlama yönetimlerine kendi 
özgünlüklerini verdiği görülmektedir. Rusya bütüncül ve federal sistemdeki yönetim 
kademelerine nüfuz eden, amaç bakımından ülkenin güvenlik çıkarlarını ve 
sosyoekonomik kalkınmayı içeren bir kapsamla ve federal kanun ile stratejik planlamayı 
ele almaktadır. Türkiye ise, kamu kurumları özelinde ve kamu mali yönetimini 
düzenleyen genel kanun kapsamında ele almaktadır. Günümüzde her iki ülkede de ilkeler 
ve süreçler bakımından benzerlik bulunduğunu söylemek mümkündür. Ancak stratejik 
planlamanın yönlendirildiği ana düşünce bakımından Rusya, daha kapsayıcı nitelikte bir 
stratejik planlama sistemi kurma yoluna girmiştir.

Abstract:
There is a direct relationship between the state's administration of the economic-social 
structure and planning, and this relationship was established in the 20th century with three 
types: socialist planning, economic programming, development planning. It is claimed 
that these types of planning have undergone changes called planning reforms, and as a 
result, classical planning administration has been replaced by strategic planning 
management in the 21st century. The thesis addressed the question of how these classical 
types transitioned into strategic planning in the 21st century in Russia and Türkiye, and 
the historical development, structure and functioning were examined with a comparative 
method.
As a result, it is seen that the change since the 2000s has given the strategic 
planning managements of the two countries their own uniqueness in terms of historical 
development, established structure and functioning. Russia addresses strategic planning 
through federal law with a holistic scope that permeates all levels of government and 
includes the country's security interests in its purpose. Türkiye, on the other hand, 
considers as a dimension within the scope of the general law regulating public financial 
management at the institution level, specifically for public institutions. Today, it is 
possible to say that there are similarities in terms of principles and processes in both 
countries. However, in terms of the main idea that directs strategic planning, Russia has 
started to establish an inclusive strategic planning system that goes beyond the public 
financial management dimension.