Spinal anestezi altında primer kalça artroplastisi uygulanan geriatrik hastalarda modifiye kırılganlık indeksi-5'in postoperatif erken dönem sonuçları öngörmede başarısı
Success of modified fragility index-5 in predicting early postoperative outcomes in geriatric patients undergoing primary hip arthroplasty under spinal anesthesia
Yazar: MİRAÇ KAYA
Danışman: DOÇ. DR. HASAN ALİ KİRAZ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı / Cerrahi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Yaşlanan hasta popülasyonunun sürekli artması, çeşitli
sağlık sorunlarını da beraberinde getirmektedir. Beklenen yaşam sürelerinin
uzaması ile birlikte, yaşlı hastalarda cerrahi müdahalelerin sayısı artmaktadır.
Özellikle total kalça artroplastisi, yaşlı hastalar için sık gerçekleştirilen ve hayatı
tehdit eden planlı cerrahi müdahalelerden biridir. Kırılganlık, çoklu organ
sistemlerindeki fizyolojik fonksiyonlarda düşüşle karakterize edilen ve büyük bir
halk sağlığı yükü haline gelmiş bir klinik sendrom olarak tanımlanmaktadır.
Çalışmanın amacı, primer total kalça artroplastisi uygulanan geriatrik
hastalarda, postoperatif sonuçları öngörmekte kullanılan 5 faktörlü modifiye
kırılganlık indeksinin (mFI-5) başarısını değerlendirmektir.

YÖNTEM: Araştırma, 01.01.2022 ile 01.01.2024 tarihleri arasında Çanakkale
Onsekiz Mart Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nde
gerçekleşen primer kalça artroplastisi ameliyatları üzerine odaklanmıştır.
Araştırmaya 65 yaş ve üstü, spinal anestezi altında ameliyat edilen hastalar
dahil edilmiştir. Belirli kriterlere göre seçilen 115 hasta üzerinden çalışma
yürütülmüş, hastaların yaş, cinsiyet, ASA skoru, demans, malignite, kronik
böbrek hastalığı, operasyon süresi ve perioperatif kan ürünü transfüzyonu gibi
çeşitli parametreleri hastane bilgi sisteminden ve hasta dosyalarından taranarak
kaydedilmiştir. Ayrıca, modifiye kırılganlık indeksi (mFI-5) parametreleri
sorgulanarak, her bir pozitif değer için bir puan verilmiş ve toplam puanlar mFI-5
değerini oluşturarak kaydedilmiştir.

BULGULAR: Araştırmada incelenen 115 hastanın %66,09'u kadın (%76 kişi),
%33,91'i erkek (%39 kişi) olarak kaydedilmiştir. Hastaların yaş ortalaması 82,10
yıl, boy ortalaması 159,18 cm, ağırlık ortalaması ise 59,29 kg olarak
hesaplanmıştır. Vücut Kitle İndeksi (VKİ) ortalama 23,37 olarak belirlenmiştir.

Hastalardaki ek hastalıkların dağılımı, %87,07'sinde ek hastalıkların
bulunduğunu ve %12,93'ünde herhangi bir ek hastalığın bulunmadığını
göstermektedir. En yaygın hastalıklar hipertansiyon (%62,07), demans
(%25,86) ve kronik kalp yetmezliği (%25) olarak belirlenmiştir.

Modifiye kırılganlık indeksi-5 (mFI-5) skorlarına göre hastalar gruplandırılmış ve
0 ila 3+ puan arası değerlendirmeye alınmıştır. Skor arttıkça komplikasyon
oranlarının da arttığı, özellikle 3+ puan alan grupta postoperatif
komplikasyonlar, uzun hastanede kalış süreleri ve mortalite oranlarının yüksek
olduğu belirlenmiştir. Skor artışı ile birlikte derin ven trombozu, sepsis ve akut
böbrek yetmezliği gibi ciddi sağlık sorunlarının oranları da artmıştır.

SONUÇ: MFI-5 kullanılarak geriatrik hastalarda primer total kalça artroplastisi
sonrası postoperatif sonuçların etkin bir şekilde öngörülebileceğini
göstermektedir. Araştırmamızda, mFI-5 skoru yüksek olan hastaların
komplikasyon riskinin, uzun süreli hastane yatışlarının ve mortalite oranlarının
arttığını tespit ettik. Bu bulgular, mFI-5 skorunun, cerrahi sonrası riskleri
değerlendirmede güçlü bir araç olabileceğini ve geriatrik cerrahi hastalarının
yönetiminde önemli bir rol oynayabileceğini ortaya koymaktadır.

ANAHTAR KELİMELER: geriatri, kalça artroplastisi, mFI-5, mortalite,
komplikasyon

Abstract:
INTRODUCTION AND AIM: The continuously increasing aging patient
population is bringing various health problems along with it. With the extension
of expected life spans, the frequency of surgical interventions in elderly patients
is increasing. Particularly, total hip arthroplasty is a frequently performed and
life-threatening planned surgical procedure for elderly patients. Fragility is
defined as a clinical syndrome that has become a significant public health
burden, characterized by a decline in physiological functions across multiple
organ systems. The aim of the study is to evaluate the success of the 5-factor
modified fragility index (mFI-5) in predicting postoperative outcomes in geriatric
patients undergoing primary total hip arthroplasty.

METHODS: The research focused on primary hip arthroplasty surgeries
conducted between January 1, 2022, and January 1, 2024, at Çanakkale
Onsekiz Mart University Health Practice and Research Hospital. Patients aged
65 and above, who underwent surgery under spinal anesthesia, were included
in the study. The study was conducted on 115 patients selected based on
specific criteria; various parameters such as age, gender, ASA score, dementia,
malignancy, chronic kidney disease, operation duration, and perioperative blood
product transfusion were scanned from hospital information systems and patient
files and recorded. Additionally, Modified Fragility Index (mFI-5) parameters
were queried, with each positive value assigned a point, and the total points
forming the mFI-5 value were recorded.

RESULTS: The study examined 115 patients, of whom 66.09% were female
(76 individuals) and 33.91% were male (39 individuals). The average age of the
patients was 82.10 years, the average height was 159.18 cm, and the average
weight was 59.29 kg. The average Body Mass Indexwas calculated to be 23.37.
The distribution of additional diseases in the patients indicated that 87.07% had
comorbidities, while 12.93% had none. The most common diseases were
hypertension (62.07%), dementia (25.86%), and chronic heart failure (25%).
Patients were categorized based on Modified Fragility Index-5 (mFI-5) scores,
ranging from 0 to 3+. It was determined that as the score increased, the rate of
complications also increased, particularly in the group scoring 3+, where
postoperative complications, prolonged hospital stays, and mortality rates were
high. Serious health issues such as deep vein thrombosis, sepsis, and acute
renal failure also increased with higher scores.

CONCLUSION: Demonstrate that the mFI-5 can effectively predict
postoperative outcomes in geriatric patients undergoing primary total hip
arthroplasty. In our study, we found that patients with high mFI-5 scores had
increased risks of complications, prolonged hospital stays, and higher mortality
rates. These findings indicate that the mFI-5 score can be a powerful tool for
assessing post-surgical risks and may play a significant role in managing
geriatric surgical patients.

KEY WORDS: geriatrics, hip arthroplasty, mFI-5, mortality, complication