Türkiye'nin Kazakistan politikasında kültür ve dil
Culture and language in Türkiye's Kazakhstan policy
Yazar: MEHMET EMİN TEKİN
Danışman: PROF. DR. FAHRİ TÜRK
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Dil = Language ; Kazakistan = Kazakhstan ; Kültür = Culture ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Orta Asya'daki merkezi konumuyla öne çıkan Kazakistan, 16 Aralık 1991 tarihinde bağımsızlığını ilan ederek müstakil ve demokratik bir ülke olarak varlığını sürdürme kararı almıştır. Tarihsel koşullar nedeniyle, birbirlerinden ayrılarak bağlarını yitirme noktasına gelen Kazakistan ve Türkiye ise yeniden çok taraflı düzeyde temas kurma fırsatını yakalamıştır. Kazak devletinin aldığı bu bağımsızlık kararını müteakip, Türk hariciye nazırlığı ivedilikle harekete geçmiş, Kazakistan'ı dünyada tanıyan ve bu ülkede büyükelçilik açan ilk ülke Türkiye olmuştur. Söz konusu tarihten bu yana her geçen gün ivme kazanarak süregelen bu müstesna ilişkinin manidarlığı evvela siyasi, ticari, ekonomik ve insani iş birliğinin gelişimi için önemli bir temel oluşturan ortak tarih, kültür ve dile dayanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'nin Kazakistan'a yönelik uyguladığı kültür ve dil politikalarını ele almaktır. Konunun kuramsal çerçevesi yumuşak güçtür. Tezin sınırlılığı, 1991 yılından 2023 yılına kadar olan dönemi kapsamaktadır. Çalışmanın birincil sorusu, "Türkiye'nin Kazakistan'a yönelik icra ettiği kültürel ve dilsel politikalar, hangi kurum ve kuruluşlarının aracılığıyla gerçekleştirilmektedir ve söz konusu faaliyetler nelerdir?" şeklindedir. İkincil soruları ise "Kazakistan'ın kamuoyu nezdinde, Türkiye hangi konumdadır?" ve "Gerçekleştirilen yumuşak güç politikalarının, Türk-Kazak ilişkilerine yansımaları nasıl olmaktadır?" biçiminde formüle edilmiştir. Çalışmanın suallerini yanıtlamak ve varsayımlarını sınamak gayesiyle elde edilen verilerin çözümlenmesi merhalesinde, kalitatif ve kantitatif yöntemlerin bir arada kullanıldığı karma bir yaklaşım tarzı benimsenmiştir. Bu doğrultuda, ekseriyette Türkiye'nin yumuşak güç aktörleri mercek altına alınmıştır. Bunların yanı sıra Kazakistan'da yer alan Türkoloji bölümleri, Türkiye Türkçesinin öğretimi, Türkiye Bursları, Türk dizileri, Türk medyasının varlığı ve turizmin mevcut durumu çözümlenerek; Türkiye'nin bölgeye yönelik söz konusu politikaları, alanda yapılan mülakatlar ve arşiv araştırmaları vasıtası ile yerinde tetkik edilmiştir.

Abstract:
Kazakhstan, which stands out with its central location in Central Asia, declared its independence on 16 December 1991, and decided to continue as an independent and democratic country. Kazakhstan and Türkiye, whose historical circumstances had separated to the point of losing their ties, seized the opportunity to re-establish contacts at the multilateral level. Following this decision of independence taken by the Kazakh state, the Turkish Ministry of Foreign Affairs took immediate action. Türkiye was the first country in the world to recognize Kazakhstan and open an embassy there. The significance of this exceptional relationship, which has been gaining momentum every day since then, is based first and foremost on common culture, which forms an important basis for developing political, commercial, economic, and humanitarian cooperation. This study aims to discuss Türkiye's cultural and language policies towards Kazakhstan. The theoretical framework of the subject is soft power. The limitation of the thesis covers the period from 1991 to 2023. The study's primary question is, "Through which institutions and organizations are Türkiye's cultural and linguistic policies towards Kazakhstan carried out, and what are these activities?" The secondary questions are "What is the position of Turkey in the public opinion of Kazakhstan?" and "How are the reflections of the soft power policies realized in Turkish-Kazakh relations?" In order to answer the questions and test the assumptions of the study, a mixed approach was adopted, using qualitative and quantitative methods together. In this regard, Türkiye's soft power was mainly scrutinized. In addition, Turkology departments in Kazakhstan, teaching of Turkish, Türkiye scholarships, Turkish TV series, the presence of Turkish media, and the current state of tourism were also analyzed. Türkiye's policies towards the region have been analyzed through interviews and archival research in the field.