Periferik sinir yaralanmaları sonrası soğuk intoleransının ve etkilenen aktivitelerin incelenmesi
Investigation of cold intolerance and affected activities after peripheral nerve injuries
Yazar: ÖZGE BUKET CESİM
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM ÖKSÜZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ergoterapi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Duyular = Sensation ; Nöropatiler = Neuropathies ; Periferik sinir hasarları = Peripheral nerve injuries ; Periferik sinirler = Peripheral nerves ; Soğuk = Cold

Özet:
Cesim, Ö.B., Periferik Sinir Yaralanmaları Sonrası Soğuk İntoleransının ve Etkilenen Aktivitelerin İncelenmesi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Ergoterapi Programı Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2018. Çalışma periferik sinir yaralanması sonrası soğuk intoleransından etkilenen aktiviteleri belirlemek ve soğuk intoleransının duyu fonksiyonu ile ilişkisini incelemek amacıyla planlanmıştır. Çalışmaya son bir yıl içerisinde periferik sinir yaralanması geçiren ve Soğuk İntoleransı Semptom Şiddeti Ölçeği' nden (CISS) 30 ve üstü puan alan 18-65 yaş arası bireyler dahil edilmiştir. Yaş ortalaması 42,28 ± 13,25 olan 60 bireye (37 kadın, 23 erkek) CISS ölçeği, Rosen Skoru (RS) ve sıcak-soğuk duyu değerlendirmeleri yapılmıştır. Soğuk intoleransı nedeniyle bireylerin zorluk yaşadığı aktiviteler yarı yapılandırılmış bir görüşme ile saptanmıştır. Periferik sinir yaralanmaları, sinir kesileri (n=30) ve sinir nöropatileri (n=30) olarak iki gruba ayrılmıştır. Yaş ortalaması 36,27 ± 11,77 olan periferik sinir kesisi geçirmiş bireylerde (10 kadın, 20 erkek) CISS puanı ortalaması 51,18 ± 16,69, RS ortalaması 1,35 ± 0,54 bulunmuştur. Bu bireylerin 16' sında (%53,3) sıcak-soğuk hissi mevcutken, 14' ünde (%46,7) yoktur. Yaş ortalaması 48,30 ± 11,98 olan periferik sinir nöropatisi geçirmiş bireylerde (27 kadın, 3 erkek) ise CISS puanı ortalaması 52,46 ± 16,23, RS ortalaması 1,87 ± 0,42 bulunmuştur. Sinir nöropatisi olan bireylerin hepsinde sıcak-soğuk hissi vardır. Bütün örneklemde kadınların soğuk intoleransı sebebiyle en çok zorluk yaşadığı aktivite bulaşık yıkamak (n=19) iken, erkeklerin el yıkamak (n=9) olarak bulunmuştur. Hem periferik sinir kesilerinde hem de nöropatilerinde soğuk intoleransı ile duyu fonksiyonu arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05, r: -0,696, -0,378). Çalışmamızda her iki sinir yaralanması için de genellikle temel ve yardımcı günlük yaşam aktivitelerinde soğuk intoleransı sebebiyle zorluk yaşandığı belirlenmiştir. Soğuk intoleransının duyu fonksiyonu ile ilişkili bulunması sonucu, soğuk intoleransı tedavisinde duyu fonksiyonlarına yönelik yapılacak müdahalelerin bu bireylerdeki soğuk intoleransı şiddetini ve soğuk intoleransı sebebiyle yaşanılan aktivite ve katılım kısıtlılıklarını azaltabileceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Cesim, Ö.B., Investigation of Cold Intolerance and Affected Activities After Peripheral Nerve Injuries, Hacettepe University Institute of Health Sciences Occupational Therapy Master's Degree Thesis, Ankara, 2018. The study was designed to determine the activities affected by cold intolerance and to investigate the relationship between cold intolerance and sensory function after peripheral nerve injury. Individuals between 18 and 65 years of age who had peripheral nerve injury during the last year of study and who score 30 or more on the Cold Intolerance Symptom Severity Scale (CISS) were included. CISS scale, Rosen Score (RS) and hot-cold sensory evaluations were performed on 60 subjects (37 women, 23 men) with a mean age of 42.28 ± 13.25. The activities in which individuals have difficulties due to cold intolerance were determined by a semi-structured interview. Peripheral nerve injuries were divided into two groups as nerve cuts (n = 30) and nerve neuropathies (n = 30). The CISS score mean was 51.18 ± 16.69, and the RS mean was 1.35 ± 0.54 in the subjects with peripheral nerve cuts (10 women, 20 men) who were 36.27 ± 11.77 years of age. While 16 (53.3%) of these individuals had a hot-cold sensation, the other 14 (46.7%) did not. CISS mean score was 52.46 ± 16.23 and RS mean was 1.87 ± 0.42 in patients with peripheral neuropathy (27 women, 3 men) with a mean age of 48.30 ± 11.98. All the individuals with nerve neuropathy have a hot-cold sensation. In the whole sample, the most difficult activity due to cold intolerance for women was dishwashing (n = 19) and for men was handwashing (n = 9). There was a significant negative correlation between cold intolerance and sensory function in both peripheral nerve cuts and neuropathies (p<0.05, r: -0.696, -0.378). In our study, it was determined that both nerve injuries had usually difficulty in basic and instrumental activities of daily living due to cold intolerance. We conclude that cold intolerance is related to sensory function and that interventions for sensory functions in cold intolerance treatment may reduce the severity of cold intolerance and and decrease the activity and participation limitations due to cold intolerance in these individuals.