Örgütsel hafızayı besleyen ve engelleyen faktörler üzerine bir araştırma
A research on factors affecting and restraining organizational memory
Yazar: MUHENE HABİBOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. METİN REYHANOĞLU
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Dönüşümcü liderlik = Transformational leadership ; Örgütsel hafıza = Organizational memory ; Örgütsel kısıtlar = Organizational constraints ; Örgütsel yetenek = Organizational capabilities ; Örgütsel zeka = Organizational intelligence ; Örgütsel çatışma = Organizational conflict ; İşlemci liderlik = Transactional leadership

Özet:
Örgütler belirli bir amaç ve hedefler doğrultusunda oluşurlar. Bu amaç ve hedefleri gerçekleştirmek adına sürekli olarak bilgiyi işlemek durumundadırlar. Örgütlerin bilgiyi işlemelerinin bir sonucu olarak örgütsel hafıza oluşur. Bu tez çalışmasında örgütlerde oluşmuş olan örgütsel hafızayı besleyen ve engelleyen faktörler tespit edilmeye çalışılmıştır.
Çalışmanın amacı doğrultusunda, örgütsel hafızayı besleyen faktörler olarak bilgi yönetimi ve dönüşümsel ve etkileşimsel liderlik; engelleyen faktörler olarak da örgütsel kısıtlar ve örgütsel çatışma ele alınmıştır. Söz konusu olan bu kavramlarla ilgili önceden geliştirilmiş, geçerlilik ve güvenirlik testlerinden geçmiş hazır olan ölçekler kullanılarak yapısal eşitlik modeli ile test edilmiştir. Araştırma evrenini; Hatay'da faaliyet gösteren eğitim, imalat ve sağlık sektörlerinde faaliyet gösteren işletmelerdeki çalışanlardır. Her bir sektörde 'amaçlı' seçilen ikişer özel işletmedeki çalışanlara tesadüfi örneklem oluşturulmuştur. Veriler, anket tekniği kullanılarak toplanmış olup öncelikle ölçeklerin geçerlilik ve güvenirlik testleri yapılmış daha sonra model test edilmiştir.
Yapılan analizler sonucunda örgütsel çatışmanın örgütsel hafızayı etkilemediği, bilgi yönetimi, liderlik ve örgütsel kısıtların örgütsel hafızayı olumlu, kontrol değişkenlerinden yalnızca yaşın örgütsel hafızayı olumsuz etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Sektörel itibariyle; bilgi yönetiminin örgütsel hafızaya etkisinin en fazla sağlık sektöründe, etkileşimsel liderliğin etkisinin en fazla eğitim sektöründe, dönüşümsel liderliğin ise imalat sektöründe olduğu görülmüştür. Bu farklılıklara karşın modelin sektör farklılığının istatistiki olarak anlamlı olup olmadığına yönelik yapılan analizde model ve tek tek yollar itibariyle bir farklılık olmadığı bulunmuştur.

Abstract:
Organizations are formed with a specific purpose and objectives. In order to achieve these goals and objectives, they must continuously process information. Organizational memory occurs as a result of organizations' processing information. This thesis attempts to identify the factors that nourish and prevent organizational memory that has developed in organizations.
In line with the aim of the study, knowledge management and transformational and transactional leadership have been dealt with as nourishing factors. Organizational constraints and organizational conflict have been dealt with as preventing factors. The aimed model was tested with structural equation model by using pre-developed, valid, and reliable scales. The population of the thesis consists of employees who are working in education, manufacturing and health sectors that operate in Hatay. Randomized sampling was administered to the employees in two private enterprises purposefully elected in each sector. The data were collected by using the questionnaire technique, and firstly the validity and reliability tests of the scales were applied, and then the model was tested.
The analyses revealed that organizational conflict did not affect the organizational memory whereas knowledge management, leadership and organizational constraints positively affected the organizational memory. Moreover, among control variables, only age was found to affect organizational memory negatively. On sectoral basis, it was found that knowledge management had the greatest impact on organizational memory in the health sector. Interactional leadership had the greatest impact in the education sector. Transformational leadership, on the other hand, had the greatest impact in manufacturing sector. In spite of these differences, in the analysis conducted to determine whether the sectorial differences are statistically significant, it has been found that there is no difference between the models on the basis of sector and individual pathways.