İlkokul birinci sınıfta yürütülen fen etkinliklerinin öğrencilerin temel bilimsel süreç becerilerine etkisi üzerine bir araştırma
A research on the effect of science activities conducted in the first grade of primary school on the basic scientific process skills of students
Yazar: FADİME İÇEL
Danışman: PROF. DR. NİL DUBAN
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, ilkokul birinci sınıfta öğrenim görmekte olan öğrenciler için tasarlanmış fen etkinliklerinin, öğrencilerin temel bilimsel süreç becerilerine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2022-2023 eğitim öğretim yılında Afyonkarahisar ilindeki bir ilkokulun birinci sınıfında öğrenim gören 60-72 aylık 22 öğrenci oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak Kavak (2020) tarafından geliştirilen bilimsel süreç becerileri ölçeği (BSBÖ), yarı yapılandırılmış görüşme formu ve araştırmacı tarafından oluşturulan kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Kontrol grupsuz ön test-son test yarı deneysel desen kullanılan araştırmanın verilerinin analizinde normallik testi uygulanarak parametrik testler için uygun olduğu anlaşılmıştır. BSBÖ ön test ve son test puanlarının karşılaştırılmasında ilişkili ölçümler t testi, cinsiyet, okulöncesi eğitim alma durumu, anne eğitim durumu değişkenleri bakımından BSBÖ puanlarında farklılaşma olup olmadığı bağımsız örneklemler t testi, baba eğitim durumu değişkeni bakımından BSBÖ puanlarında farklılaşma olup olmadığı tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ile incelenmiştir. Fen etkinliklerinden sonra katılımcılarla gerçekleştirilen odak grup görüşmelerinden elde edilen veriler betimsel analizle incelenmiştir.
Araştırmanın sonuçlarına göre cinsiyet, okulöncesi eğitim alma durumu, anne eğitim düzeyi ve baba eğitim düzeyi değişkenleri bakımından BSBÖ puanlarında anlamlı farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Uygulanan fen etkinlikleri sonucunda BSBÖ puanlarında anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir. Fen etkinlikleri uygulanan katılımcılarla gerçekleştirilen odak grup görüşmeleri sonucunda, fen etkinliklerinin öğrencilerin dikkatini çektiği, günlük yaşamla ilişkilendirmeler yaptıkları, fen etkinlikleri uygulanırken temel bilimsel süreç becerilerini kullandıkları görülmüştür. Sonuç olarak, öğrencilerin temel bilimsel süreç becerilerinin fen etkinlikleri yoluyla geliştirilebildiği görülmüştür.

Abstract:
This study aimed to examine the effects of science activities designed for first-grade primary school students on their basic science process skills. The study group of the research consisted of 22 students, aged 60-72 months, studying in the first grade of a primary school in Afyonkarahisar province in the 2022-2023 academic year. The scientific process skills scale (BSSÖ) developed by Kavak (2020), a semi-structured interview form and a personal information form created by the researcher were used as data collection tools. In the analysis of the data of the study, which used a pretest-posttest quasi-experimental design without a control group, normality test was applied and it was understood that it was suitable for parametric tests. Paired samples t-test was used to compare BSBÖ pre-test and post-test scores. Independent samples t-test was used to examine whether there was a difference in BSBÖ scores in terms of variables such as gender, preschool education, and mother's education level. One-way analysis of variance (ANOVA) was used to examine whether there was a difference in PPS scores in terms of the father's educational status variable. The data obtained from the focus group interviews held with the participants after the science activities were examined with descriptive analysis.
According to the results of the research, it was determined that there was no significant difference in BSBÖ scores in terms of gender, preschool education, mother's education level and father's education level variables. As a result of the applied science activities, it was determined that there was a significant difference in BSBÖ scores. As a result of the focus group interviews conducted with the participants who were applied science activities, it was seen that science activities attracted the students' attention, they made associations with daily life, and they used basic scientific process skills while applying science activities. As a result, it has been seen that students' basic scientific process skills can be improved through science activities.