Sosyal bilgiler öğretmenlerinin epistemolojik inançları ile öğretim stilleri arasındaki ilişki
The relationship between social studies teachers' epistemological beliefs and their teaching styles
Yazar: MURAT EKİÇİ
Danışman: DOÇ. DR. ERDOĞAN KAYA
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilimsel epistemolojik inançlar = Scientific epistemological beliefs ; Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Epistemoloji = Epistemology ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretim stilleri = Teaching style ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin epistemolojik inançları ile öğretim stilleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma kapsamında ayrıca katılımcıların epistemolojik inanç düzeyleri ve benimsedikleri öğretim stillerinin cinsiyet, yaş, mesleki kıdem, öğrenim seviyesi, mezun olunan fakülte, mezun olunan bölüm, görev yapılan okul türü, görev yapılan okulun sosyo-ekonomik düzeyi ve görev yapılan okulun Sosyal Bilgiler dersliğinin var olup olmadığı değişkenlerine göre ilişkisi incelenmiştir. 
Tarama yönteminin kullanıldığı araştırmada katılımcıların epistemolojik inanç düzeylerinin belirlenmesinde Schommer (1990) tarafından geliştirilen, Deryakulu ve Büyüköztürk (2002) tarafından Türk diline uyarlanmış "Epistemolojik İnanç Ölçeği" (EİÖ), katılımcıların öğretim stillerinin tespit edilmesinde ise Grasha (1996) tarafından geliştirilen, Üredi (2006) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Öğretim Stili Ölçeği" (ÖSÖ) kullanılmıştır. Çalışmaya katılan öğretmenlerin demografik özelliklerinin belirlenmesine yönelik olarak da Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırmaya 2013-2014 eğitim öğretim yılında, Eskişehir ili sınırları içinde resmi ve özel okullarda görev yapan 202 Sosyal Bilgiler öğretmeni katılmıştır. Verilerin analizleri SPSS 20.0 (Statistical Package for the Social Sciences) paket programıyla yapılmıştır.
Araştırma verilerinin analizleri sonucunda katılımcıların Öğrenmenin Çabaya Bağlı Olduğuna yüksek düzeyde inandıkları belirlenmiştir. Katılımcıların demografik özellikleri ile epistemolojik inanç düzeyleri arasında anlamlı bir fark tespit edilememiştir. Katılımcılar en fazla Kolaylaştırıcı/Kişisel Model/Uzman öğretim stili grubunu benimsedikleri ve mesleki kıdem, mezun olunan fakülte ve görev yapılan okul türü değişkenleriyle öğretim stilleri arasında anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir. Sosyal Bilgiler öğretmenlerinin epistemolojik inançları ile benimsedikleri öğretim stilleri arasındaki ilişkiye yönelik yapılan analizlerde ise tek doğrunun var olduğuna inanç boyutuyla uzman öğretim stili arasında düşük, otoriter öğretim stiliyle orta derecede pozitif ve istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Kişisel model öğretim stili ile öğrenmenin çabaya bağlı olduğuna inanç boyutu arasında düşük ve negatif düzeyde istatiksel anlamda bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. 

Anahtar Sözcükler: 
İnanç, Epistemoloji, Epistemolojik inanç, Öğretim Stili, Sosyal Bilgiler Öğretimi

Abstract:
The aim of this study was to examine the relationship between social studies teachers' epistemological beliefs and their teaching styles. In the scope of this study, the participants' epistemological belief levels and adopted teaching styles were also examines based on the variables of gender, age, professional experience, education level, faculty and program graduated, type and socio-economic level of school worked at, and the state of having or not having a social studies classroom at school. 
Survey model was used in the study. The participants' epistemological belief levels were measured with "Epistemological Belief Scale" (EBS) which was developed by Schommer (1990) and adapted to Turkish by Deryakulu and Büyüköztürk (2002). The data regarding the participants' teaching styles were gathered using "Grasha Teaching Style Inventory" (TSI) which was developed by Grasha (1996) and adapted to Turkish by Üredi (2006). With respect to the participant teachers' demographical characteristics, Personal Information Form was used. The participants were 202 social studies teaching working at the state and private schools within the borders of Eskisehir province in 2013-2014 school year. The data were analysed in SPSS 20.0.
The analyses of the research data showed that the participants strongly believed that learning depends on effort. No significant differences were revealed between the participants' demographical characteristics and their epistemological belief levels. It was also found that they mostly adopted facilitator/personal model/expert teaching styles, and there were significant differences between their learning styles and the variables of professional experience, faculty graduated and type of school worked at. As for the analyses on the relationship between the participants' epistemological beliefs and teaching styles they adopted, it was revealed that the belief in the existence of only one truth had a weak and positive relationship with expert teaching style while having a moderately positive and statistically significant relationship with authoritative teaching style.  It was found that there was a weak, negative and statistically significant relationship between personal model teaching style and the belief that learning is based on effort. 

Key Words: 
Belief, Epistemology, Epistemological Beliefs, Teaching Style, Social Studies Teaching