Sosyal bilgiler öğretmenlerinin öğrenme-öğretme ve ölçme değerlendirme sürecinde kullandıkları soruların bloom taksonomisine göre incelenmesi
The analysis of the questions that social studies teachers use in learning teaching testing and evaulation process according to bloom's taxonomy
Yazar: AYDIN YILMAZ
Danışman: PROF. DR. AHMET ALİ GAZEL
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bloom taksonomisi = Bloom taxonomy ; Soru sorma = Questioning ; Soru sorma stratejileri = Questioning strategies ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sınav yöntemleri = Examination methods ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin öğrencilere Bloom Taksonomisin bilişsel alanına göre ne düzeyde sorular sorarak ölçme ve değerlendirme faaliyetlerini gerçekleştirdiklerini tespit etmektir. Bundan dolayı Afyon merkez de bulunan ortaokullarda görevli Sosyal bilgiler öğretmenlerinden elde edilen sınav kâğıtları toplanarak incelenmiş ve sınavlarda sordukları sorular Bloom taksonomisine göre sınıflandırılmıştır. Aynı zamanda araştırmada Görüşme formu aracılığıyla yapılan görüşmede öğretmenlerin nasıl sorular sormak istedikleri ve soru sorarken nelere dikkat ettikleri gibi sonuçlara ulaşılmaya çalışılmıştır. Araştırma kapsamın da 51 öğretmene ulaşılmış ve bu öğretmenlerden elde edilen sınav kağıtları incelenmiştir. Toplamda 1302 soru incelenmiş ve bu sorular öğretmenlerin kıdem yılı, cinsiyeti, sordukları soruların türleri, mezun oldukları bölüm gibi değişkenlerde dikkate alınarak incelenmiştir. Aynı zamanda araştırmacı tarafından geliştirilen görüşme formu aracılığıyla 12 öğretmenle görüşme düzenlenerek öğretmenlerin soru sorma hakkındaki düşünceleri alınmıştır. Veri analizi esnasında Çalışkan, (2011) tarafından geliştirilen ''Soru inceleme formu'' kullanılmıştır. Araştırmada Nitel yöntemlerden betimsel analiz modeli benimsenmiş ve bu sebepten doküman analizi tekniği kullanılmıştır. Ayrıca araştırmanın güvenirliğini sağlamak amacıyla sınav kâğıtları 3 ayrı kişi tarafından incelenmiş ve ortak karara varılamayan sorular hakkında uzman görüşüne başvurularak bu sorular sonuca bağlanmıştır. Araştırma sonucunda en fazla sorunun Bilgi ve Kavrama düzeylerinde sorulduğu görülmüştür. Değerlendirme düzeyin de hiç soru sorulmazken Sentez düzeyinde sadece 1 soru sorulduğu görülmektedir. En fazla tercih edilen soruların Bloom taksonomisinin en alt basamağında bulunan sorular olduğu görülmektedir. Öğrencileri düşünceye yönlendirecek, öğrencilerin yaratıcılığını artıracak düzeyde soruların az tercih edildiği ya da hiç bu düzeyde soru sorulmadığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler Dersi, Bloom Taksonomisi, Sınav soruları

Abstract:
This work's is to confirmwhat level of questıons that Social Studies Teachers ask to students according to cognitive domain of Bloom's taxonomywhile performingtesting and evaluation activites. Because of this, exam paperswere exomined by gatheringfrom the teachers working in secondaryscholls in Afyonkarahisar and the guestions were groupedaccording toBloom's taxonomy. At the same time same resultssuch as what kind of questions that the teachers want to ask and what  they take info consideration while asking questions were tried to reach through the interviews contugdetin interview form. In the scope of research 51 teachers were contacdetand their exam sheets were examined. Totaly 1302 qustions were examined according to factors suchas teachers seniorities, gender, tyesof questions they asked and departments they groduated. At the same time 12 teachers were interviewed with the interview forms and their opinions about asking questions were taken. During the data analysis ''Question Research Form''developed by Çalışkan, (2011) was used. In the research, Deseriptive analysis model from the gualitative method was accepted and because of this document analysis techniguewas used.besides this to supply the reliability examsheets were examined by three different people and the questions that connot be come to a joint decision were connectedto a result by counselling to an expert's opinion.
At the result of the research it is seen that most questions were asked from the knowledge and understanding levels. None questions was asked from the evalation level and only one question was asked from the synthesis level. It is seen that the most preferred questions are at the lowest level of Bloom's taxonomy. It is determined that the questions which willget students to think and increase students creavıtyare preferred less or not asked from thse levels.
Key words: Social Studies, Bloom's Taxonomy, Exam