Selma Fındıklı'nın romanları ve öyküleri üzerine bir inceleme
Areview on novels and tales of Selma Fındıklı
Yazar: HEBAALLAH IBRAHIM ELDOSOKY ELSAYED ZEEN
Danışman: DOÇ. DR. FATİH SAKALLI
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Fındıklı, Selma = Fındıklı, Selma ; Hikaye = Story ; Roman = Novel ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature

Özet:
Bu çalışmada, Çağdaş Türk Edebiyat'ında roman, öykü ve oyun yazarı olarak bilinen Selma Fındıklı'nın romanları ve öyküleri araştırılarak incelenmiştir. İnceleme sırasında yazarın hayatı ve sanatı üzerinde durulmuş, roman ve öyküleri anlatıcı, anlatım teknikleri, konu, zaman, mekân, izlek, kişi kadrosu, özet, olay örgüsü, dil ve üslup şeklindeki belirli başlıklar altında detaylı bir şekilde ele alınmıştır. Roman ve öykü çözümleme yöntemlerinden de yararlandığımız bu çalışma, metin merkezli bir yaklaşımla yapılmış bir çalışmadır. Kaleme aldığı eserlerde çoğu anlatım tekniklerinden yararlandığı görülen Selma Fındıklı'nın roman ve öykülerinde, daha çok özne anlatıcı tipini tercih ettiği ve ele aldığı konuların çeşitlilik arz ettiği görülür. Yalnızlık, iç çatışma, aşk, özlem, din değiştirme, aldatma, kaçış, intihar, hayal kırıklığı ve özgürlük gibi bireysel konular ön planda işlenirken; Sultan Dördüncü Murat ve Sultan İkinci Abdülhamit dönemleri, Doksan Üç göçü, Sarıkamış Harbi, Balkan Savaşı, Birinci Dünya Savaşı, Osmanlı Devleti'nin çöküşü, Mondros Mütarekesi, Milli Mücadele dönemi, Cumhuriyetin ilanı ve devrimleri, İkinci Dünya Savaşı gibi tarihî toplumsal olaylar arka plana yansıtılmıştır. Selma Fındıklı'nın roman ve öykülerinde olaylar İstanbul, Ankara, İzmir, Diyarbakır, Erzurum, Erzincan, Saraybosna, Meraga, Tebriz ve Bağdat gibi farklı şehirlerde geçmekte, öznel ve nesnel tasvirlere fazla yer verilmemektedir.  Kişiler ise cinsiyet, yaş, din, ırk, dil ve psiko-sosyal konumları açısından farklılık arz etmektedir. Fındıklı'nın kaleme aldığı roman ve öykülerin tümü kurgu türü açısından sosyal olmakla birlikte sadece bir tanesi biyografik romandır. Dokusunda ise okuyucuya tarihî bir atmosfer sunulur. Yazarın roman ve öykülerinin geneline bakıldığında, arka planda yaşatmış olduğu tarihî dönemleri anımsatan söz ve ifadelerden başka, aşırı süslemeden uzak, sade, açık ve anlaşılır bir dil kullanıldığı görülür.  Yaptığımız araştırma ve incelemeden hareketle Selma Fındıklı'nın çağdaş Türk romancılığı ve öykücülüğünde farklı bir yere sahip olduğunu söylemek mümkündür.

Abstract:
This study reviews novels and tales of Selma Fındıklı who is known as a novel, tale and play writer in Contemporary Turkish Literature. In the course of review, life and art of the writer was pointed up and narrator, narrating technique, subject, time, place, theme, cadre, summary, plot, language and style were examined in detail under specific topics. This study in which we used novel and tale analysis techniques has a text-centered approach. In the novels and tales of Selma Fındıklı where she used majority of narrating techniques, the writer uses first person narrative and includes a variety of different subjects. While giving priority to subjects such as loneliness, internal conflict, love, longing, religious conversion, adultery, flight, suicide, disappointment and freedom, the writer attaches a secondary position to social events such as Sultan Murad IV and Sultan Abdul Hamid II periods, Post-Russo Turkish War migration, Battle of Sarikamish, Balkan Wars, World War I, downfall of Ottoman Empire, Armistice of Mudros, War of Independence period, proclamation of the republic and revolutions, World War II. Scenes in the novels and tales of Selma Fındıklı take place in various locations such as İstanbul, Ankara, İzmir, Diyarbakır, Erzurum, Erzincan, Sarajevo, Meraga, Tabriz and Baghdad, yet the writer does not include much subjective or objective descriptions. On the other hand, the characters vary in terms of sex, age, religion, ethnicity and psycho-social status. All of Fındıklı's novels and tales are social works with regard to fiction genre, except from one biographical novel. Fındıklı's works present a historical ambience to the reader. Other than the phrases and wording that remind the historical periods maintaining in the background, the novels and the tales have an unsophisticated, clear and understandable language which is far from preciosity. Based on our research and review, it is safe to say that Selma Fındıklı has a unique place in Contemporary Turkish novelism and storytelling.