Nefropatisi olan ve olmayan tip 2 diyabetik hastalarda Homosistein, hs-CRP, Osteoprotegerin ve Fetuin-A'nın karotis intima media kalınlığı ile ilişkisi
Relation between Homocysteine, hs-CRP, Osteoprotegerin, Fetuin-A and thickness of carotis intima media in type 2 diabetic patients with or without nephropathy
Yazar: BAŞAK ÜNVER KOLUMAN
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ SİNDEL
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Diabetik nefropatiler = Diabetic nephropathies

Özet:
Diyabetik bir hastada endotel disfonksiyonuna nefropati komplikasyonu da eklenince kardiyovaskuler hastalık riski önemli ölçüde artar. Son yıllarda vaskuler kalsifikasyon; pasif bir olay olarak belirtilmek yerine; aktive ve inhibe edici faktörleriyle birlikte aktif bir süreç olarak tanımlanmaktadır. Yapılan son çalışmalar osteoprotegerin (OPG) ve fetuin-A'nın vaskuler kalsifikasyon, ateroskleroz ve koroner arter hastalığı ile ilişkileri üzerine yoğunlaşmaktadır. Bu araştırmada, diyabetik bireylerde nefropati değişkenine göre gruplandırılmış hastalarda OPG, fetuin-A, ateroskleroz oluşumundaki rolu tartışmalı olan homosistein ve proinflamatuar bir belirteç kabul edilen hs-CRP (high sensitivity- CRP) düzeyleri incelenmiştir. Bu dört değişkenin kendi aralarında ve karotis intima media kalınlığı (KİMK) ile ilişkileri belirlenmiştir. Kırk kişiden oluşan dört grup oluşturulmuştur. İlk grup normoalbuminürik diyabetik hastalardan, ikinci grup mikroalbuminürik, üçüncü grup ise makroalbuminürik diyabetik hastalardan, son grup sağlıklı kontrol grubundan meydana gelmiştir. Tüm gruplar; OPG, fetuin-A, homosistein, hs-CRP ve KİMK açısından değerlendirilmiştir. Dört grubun her biri ayrı ayrı incelendiğinde grup 1'de fetuin-A ile OPG arasında pozitif korelasyon (p=0.012, r=0.393), grup 2'de hs-CRP ile fetuin-A arasında pozitif korelasyon (p=0.020, r=0.367), grup 3'de hs-CRP ile OPG arasında negatif korelasyon (p=0.036, r=-0.333) ve grup 4'de homosistein ile fetuin-A arasında pozitif korelasyon (p=0.048, r= 0.315) bulunmuştur. Nefropati varlığına göre diyabetik hastalar gruplandığında (grup 2+ grup 3 ile grup 1) grup 1'deki bulguya ek olarak nefropatik diyabetik hastalarda OPG ile homosistein arasında p=0.048 olmak üzere negatif korelasyon (p=0.048, r= -0.222) bulunmuştur. Bu beş değişkenin birbirleri ile etkileşimleri olup olmadığının ortaya konulması için ileri çalışmalar yapılması gerekmektedir.Yaptığımız çalışmada diyabetik nefropatisi olan hastalar (grup 2+ grup 3), nefropatisi olmayan diyabetik hasta grubu (grup 1) ile karşılaştırıldıklarında istatistiksel anlamlı olarak serum homosistein ve hs-CRP düzeyleri daha yüksek, KİMK daha fazla olarak tespit edilmiştir; ancak fetuin-A ve OPG açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Gruplar tek tek ele alındığında tip 2 diyabetik hastalarda 24 st idrarda albumin atılımı ile OPG, hs-CRP ve fetuin-A arasında istatistiksel anlamlı farka neden olacak korelasyon saptanmamıştır. Sadece grup 2 (mikroalbuminürik grup)'de 24 st idrarda albumin atılımı ile homosistein düzeyi arasında (p=0.011, r=0.397) ve grup 3 (makroalbuminürik grup)'de 24 st idrarda albumin atılımı ile KİMK arasında (p=0.000, r=0.577) istatistiksel anlamlı korelasyon saptanmıştır. Bu sonuç bize ateroskleroz ? albuminüri ilişkisini ortaya koymaktadır. Kalsifikasyon üzerine etki gösteren OPG ve fetuin-A ile albuminüri arasında tam bir korelasyon saptanmamasında hastaların kullanmakta oldukları farklı doz ve çeşitteki ilaçlar, ırksal ve genetik faktörler etkili olabilir. Henüz ülkemizdeki OPG ve fetuin-A ile ilgili genetik polimorfizmler tanımlanmamıştır. Bu konuyla ilgili daha ileri çalışmalara gereksinim vardır.Anahtar Kelimeler: OPG, fetuin-A, hs-CRP, homosistein, KİMK.

Abstract:
Cardiovascular disease risk at a diabetic patient increases significantly when nephropathy complication is developed in addition to endothelial dysfunction. In recent years, vascular calcification is defined as an active process with its activators and inhibitors, on lieu of a passive definition. The most recent studies focus on the effects of osteoprotegerin (OPG) and fetuin-A levels on vascular calsification, atherosclerosis and coronary artery disease. At this study; data of OPG and fetuin-A levels of patients that are grouped according to nephropathy variable at diabetic individuals are obtained. In addition to the obtained data hs-CRP (high sensitivity- CRP) level which have a controversial role at atherosclerosis and homocysteine level that is accepted as a proinflamatory marker are studied. The correlations in between the 4 variables and the correlation of these 4 variables with average carotis intima media thickness (CIMT) are identified. 4 groups, each including 40 individuals, are defined for the study. The 4 groups? individuals show the following attributes respectively: Normoalbuminuric diabetic patients, microalbuminuric diabetic patients, macroalbuminuric diabetic patients, and healty individuals as the control group. All of the groups are evaluated according to the OPG, fetuin-A, homosistein, hs-CRP and CIMT variables. The correlations of these five variables are investigated in terms of each individual group and in the groups of diabetic patients with (group 2 + group 3) and without nephropathy (group 1). As a result the positive correlation between fetuin-A and OPG (p=0.012, r=0.393) in group 1, the positive correlation between fetuin-A and hs-CRP (p=0.020, r=0.367) in group 2, the negative correlation between hs-CRP and OPG (p=0.036, r=-0.333) in group 3, the positive correlation between fetuin-A and homocysteine (p=0.048, r= 0.315) in group 4 and the negative correlation between homocysteine and OPG (p=0.048, r=-0.222) in nephropatic group are found. Further investigation about the relationship between these five variables is needed.In the study; although increased serum levels of homocysteine, hs-CRP and measurements of CIMT are found in nephropathic diabetic patients (group 2+3) compared with normoalbuminuric diabetic (group 1) patients; statistically meaningful difference of serum levels of fetuin-A and OPG in these two groups could not be found. Statistically meaningful correlation is also not found between albuminuria and OPG, hs-CRP, fetuin-A for type-2 diabetic patients. At the microalbuminic group (group 2), statistically meaningful correlation (p=0.011, r=0.397) between albuminuria and homocysteine level is concluded. At group 3 (macroalbuminuric diabetic group) statistically meaningful correlation (p=0.000, r=0.577) between albuminuria and CIMT is also reached. This result clearly exhibits the atherosclerosis-albuminuria correlation. The reason behind the results found between OPG and albuminuria or fetuin-A and albuminuria, may be the the different doses and variety of medication the patients are using in addition to genetic and race factors. So far, in our country; polymorfism related with OPG and fetuin-A has not been defined. Further detailed studies about this issue is needed.Key Words: OPG, fetuin-A, hs-CRP, homocysteine, CIMT.