Hemşirelik öğrencilerinin sosyal anksiyete deneyimlerinin belirlenmesi
Determination of nursing students' social anxiety experiences
Yazar: FERİDE ERCAN
Danışman: PROF. DR. SATI DEMİR
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Deneyim = Experience ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Odak grup yöntemi = Focus group method ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing ; Sosyal kaygı = Social anxiety ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Araştırmanın amacı, tanımlayıcı nitel çalışma kapsamında odak grup görüşmesi aracılığıyla hemşirelik öğrencilerinin sosyal anksiyete deneyimlerinin belirlenmesidir. Araştırma Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü ve Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi ikinci ve üçüncü sınıf öğrencileri ile Kasım 2019–Mart 2020 tarihleri arasında yapılmıştır. Araştırmada ölçüt örnekleme kapsamında Liebowitz Sosyal Kaygı Ölçeği uygulanan öğrenciler (N=666) arasından orta veya belirgin düzey sosyal anksiyetesi olanlar belirlenmiş ve basit tabakalı randomizasyon yöntemi ile gruplara atanmıştır. Her bir grupta 6-7 öğrenci (n=25) olacak şekilde toplam dört odak grup görüşmesi (her iki kurumdan ikişer olmak üzere) gerçekleştirilmiştir. Odak grup görüşmelerinde araştırmacılar tarafından hazırlanan odak grup görüşme formu kullanılmıştır. Görüşmeler 81-97 dakika sürmüştür. Verilerin analizinde "Betimsel Analiz" yöntemi ve NVivo 12 nitel veri analizi programı kullanılmıştır. Araştırma, Kalitatif Araştırma Raporlama Konsolide Kriterleri Kontrol Listesi'ne göre yapılandırılmş ve raporlandırılmıştır. Görüşme verilerinde benzer özelliklere sahip öğrenci görüşleri aynı kategoriler altında toplanmış ve aralarındaki ilişkiler incelenerek alt temalar belirlenmiştir. Alt temalar arasındaki ilişkiler incelenerek temalara ulaşılmıştır. Öğrencilerin sosyal anksiyete deneyimlerine ilişkin bulgular dört tema altında kavramlaştırılmıştır: "Sosyal anksiyetenin anlamı"; "Hayatımın kontrolü sosyal anksiyetede"; "Başetme özellikleri"; "Değişimle ulaşılması hedeflenenler". Çalışmamızda öğrenciler sosyal anksiyeteyi kendini ifade edememe ve odak noktası olunduğunda hissedilen yoğun endişe olarak deneyimlemektedir. Öğrencilerin yaşadıkları sosyal anksiyete beraberinde engellenme, başkalarının düşüncelerini aşırı önemseme, kendine eleştirel yaklaşım ve geleceği planlayamama zorluklarını getirmektedir. Sosyal anksiyete ile başetmede öğrenciler daha çok güvenlik sağlayıcı davranışlara (fark edilmemeye çalışma, kaçınma, arkadaşını yanında bulundurma, girişken arkadaş seçimi) yönelmektedir. Öğrencilerin yaşanılan sosyal anksiyeteye ilişkin değiştirmek istedikleri özellikleri, kendini kabul etme ve iletişim becerilerini etkili kullanabilmedir. Araştırmanın odak grup görüşmesi ile yapılması öğrencilerin kendilerini ifade etmesi konusunda uyarıcı olmuştur. Bu doğrultuda, sosyal anksiyeteye erken dönemde müdahale edilebilmesi için tanılama ve psikososyal müdahale çalışmalarının planlanması önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study was to determine the social anxiety experiences of nursing students in the context of descriptive-qualitative study design. This study was performed to the second and third grade nursing students studying at the Gazi University Faculty of Health Sciences and Hacettepe University Faculty of Nursing, in November 2019-March 2020. In the context of criterion sampling method, among the students who were applied to the Liebowitz Social Anxiety Scale those with moderate or severe level were determined and assigned to the groups by simple stratified randomization method (N=666). Four focus group interviews were conducted (two interviews in each faculty) with 6-7 students in each group, in total (n=25). A focus group interview form, prepared by the researchers, was used in the focus group interviews. Interviews were lasted 81-97 minutes. "Descriptive analysis" and NVivo 12 qualitative data analysis program were used to analyze the data. This study was structured and reported according to the Consolidated Criteria for Reporting Qualitative Research (COREQ) Checklist. In the interview data, students' opinions were grouped under the same categories, and the sub-themes were defined through scanning the associations in these categories. The themes were emerged by perusing the relatedness in these sub-themes. The findings of social anxiety experiences of the students were conceptualized under the four main-themes: "Meaning of the social anxiety"; "Control of my life is on the social anxiety"; "Coping features"; "Things expected to be reach by the change". In this study, students stated to experience the social anxiety as the inability to express themselves, and sense of intense anxiety when being in the center. The experienced social anxiety of the students was stated to emerge along with the frustration, overestimating the opinions of others, self-criticism, and incapable of planning the future. Students tended to the confidential behaviors (maintaining a low-profile, shyness, accompanying with a friend, to be friend with the assertive pals) to cope with the social anxiety. Two characteristics that the students would like to change related to the experienced social anxiety were self-acceptance and using their communication skills effectively. The focus group method is thought to be encouraging self-expression skills of the students in this study. In conclusion, it is recommended that the diagnostic and psychosocial intervention studies should be carried out in order to control the social anxiety at the early stage.