Sosyal girişimlerde insan kaynakları yönetimi uygulamalarının incelenmesi
Examination of human resources management practices in social enterprises
Yazar: GÖKHAN GÜNEY
Danışman: PROF. DR. KENAN ÖREN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Girişimcilik = Entrepreneurship ; Sosyal fayda = Social benefit ; Sosyal girişim = Social enterprise ; Sosyal girişimci = Social entrepreneur ; İnsan kaynakları = Human resources ; İnsan kaynakları yönetimi = Human resources management

Özet:
Sosyal girişimler, sosyal sorunlara karşı yenilikçi bakış açılarıyla mücadele eden ve bu mücadeleyi gerçekleştirirken klasik anlamda girişimcilik faaliyetlerinden de yararlanan girişimler olarak tanımlanabilir.  Bir taraftan sosyal fayda ortaya koyma amacı diğer taraftan da bu amacı gerçekleştirmek için işletmecilik faaliyetlerini kullanıyor olmaları sosyal girişimleri özel kılmakta ve diğer girişim türlerinden ayırmaktadır. 
Bu çalışmada, sosyal girişimlerde insan kaynakları yönetimi uygulamaları incelenmiştir. Bu çerçevede, sosyal girişimler ve insan kaynakları yönetimi ile ilgili kavramsal çerçevenin ortaya koyulması için literatür taraması gerçekleştirilmiş ve yapılan değerlendirme sonucunda sosyal girişimlerin diğer girişimlerden farkları, insan kaynaklarına bakış açısı ve sosyal girişimlerde insan kaynakları yönetimi fonksiyonlarının varlığının tespiti ve değerlendirmesi amacıyla nitel bir araştırma tasarlanmıştır. 
Çalışmanın katılımcı grubunun belirlenmesi esnasında "Amaca Yönelik Örnekleme" ve "Kartopu Örnekleme" modelleri birlikte kullanılmıştır. Çalışmanın katılımcı grubunu farklı sosyal girişimlerde profesyonel olarak çalışmakta olan 16 uzman ve 2 sosyal girişimciden oluşan 18 katılımcı oluşturmaktadır. Katılımcılardan veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla elde edilmiş ve elde edilen verilerin değerlendirilmesinde betimsel analiz tekniğinden yararlanılmıştır. 
Analizlerin sonucunda elde edilen araştırma bulguları, sosyal girişim profesyonellerinin gözünden sosyal girişim çalışanlarının ayırt edici özelliklerini, sosyal girişimlerin insan kaynaklarına bakış açısını, sosyal girişimlerde insan kaynakları yönetimi fonksiyonlarının varlığını ve sosyal girişimlerin ayırt edici özelliklerini ortaya çıkarmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Sosyal Girişim, Sosyal Fayda, İnsan Kaynakları Yönetimi, Yenilikçi Bakış Açısı, Gönüllü ve Profesyonel Çalışma.

Abstract:
Social enterprises can be defined as enterprises that struggle against social problems with innovative perspectives and benefit from entrepreneurial activities in the classical sense while carrying out this struggle. On the one hand, the purpose of creating social benefit and on the other hand, using business activities to achieve this goal makes social enterprises special and distinguishes them from other types of enterprises.
In this study, Human Resources Management functions applied in social enterprises were examined. A literature review was conducted to reveal the conceptual framework of social enterprises and Human Resources Management, and as a result of the evaluation, a qualitative research was designed to reveal the differences of social enterprises from other enterprises, the relationship between human resources, and the Human Resources functions implemented by social enterprises.
"Purpose-Oriented Sampling" and "Snowball Sampling" models were used together during the determination of the participant group of the study. The participant group of the study consists of 18 participants consisting of 16 experts and 2 social entrepreneurs working professionally in different social enterprises. Data from the participants were obtained through semi-structured interviews and a descriptive analysis was carried out with the obtained data.
The research findings obtained as a result of the analyzes revealed that social enterprises have some specific features that distinguish them from other sectors and at what levels the existence of Human Resources functions in social enterprises.

Key Words: Social Enterprise, Social Benefit, Human Resources Management, Innovative Perspective, Voluntary and Professional Work.