Acil servise başvuran COVID-19 hastalarında claudın-5 düzeylerinin tanı ve prognozdaki yeri
Role of claudin-5 levels in diagnosis and prognosis in COVID-19 patients, admitted to the emergency department
Yazar: AHMET YATIR
Danışman: DOÇ. DR. MURAT YÜCEL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Samsun Eğt. ve Arş. Hast. / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; COVID 19 = COVID 19 ; Claudin = Claudin ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Pandemiler = Pandemics ; Prognoz = Prognosis ; Teşhis = Diagnosis

Özet:
GİRİŞ: COVID-19 hastalığı tüm dünyada birçok ölüme neden olmuş, insan yaşamını ciddi düzeyde etkilemiş bir halk sağlığı problemidir. COVID-19 hastalığı genellikle üst solunum yolu enfeksiyonu bulgularıyla başlayıp bazı hastalarda akciğer tutulumu ve ciddi solunum yetmezliğine neden olmaktadır. Farklı doku ve organ tutulumlarına neden olarak da hastalarda mortalite ve morbidite artışına sebebiyet vermektedir. İnsan vücudunda kişiyi dışarıdan gelecek zararlı etkenlere ve enfeksiyonlara karşı koruyan bazı yapılar vardır. Bu yapılar arasında sıkı bağlantılar (SB), hücreler arası madde geçişini sağlayan, hücreler arası sinyal iletimine katkı veren ve enfeksiyonlara karşı koruyucu bariyer oluşturan yapılardır. Bu bağlantıların ana yapılarından biri de claudinlerdir. Günümüzde insan vücudunda farklı organ ve yapılarda tespit edilen 27 çeşit claudin bulunmaktadır ve Claudin-5 özellikle endotel yapısında ve akciğerlerde yaygın olarak yer almaktadır. Bu çalışmada COVID-19 hastalarında serum Claudin-5 düzeylerinin tanı ve prognozla olan ilişkisi araştırıldı. 
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya Mart 2021 ile Nisan 2021 tarihleri arasında acil servise başvuran ve yatış planlanan 18 yaş üstü gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu (RT-PCR) testi pozitif, akciğer tomografisinde parankim tutulumu olan 60 COVID-19 hastası ve 20 sağlıklı gönüllüden oluşan kontrol grubu dahil edildi. Serum Claudin-5 düzeyini etkilemesi beklenen ve kronik hastalığı olan kişiler (diyabetes mellitus, hipertansiyon, koroner arter hastalığı, kronik obstruktif akciğer hastalığı, astım, serebrovasküler hastalık, epilepsi, kronik böbrek yetmezliği) çalışmaya dahil edilmedi. Hastaların yaşı, cinsiyeti, solunum sayısı, oksijen saturasyonu, serum C-reaktif protein (CRP) düzeyleri, glukoz, aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT), üre, kreatin, D-dimer, nötrofil, lenfosit değerleri, hastanede kalış süreleri ve tomografi bulguları radyolojik olarak COVID-19 veri raporlama sistemi (CO-RADS) şiddet derecesine göre sınıflandırılarak kayıt altına alındı. Hem hastalarda hem de kontrol grubunda serum Claudin-5 düzeyleri Enzyme-Linked Immunosorbent Assay (ELISA) yöntemiyle çalışılarak değerlendirildi.
BULGULAR: Çalışmaya dahil edilen hastaların yaş ortalaması 47,8 ± 14,2 yıl, kontrol grubunun ise 44,0 ± 8,5 idi (p=0,152). Hastaların %65'i kadın, %35'i erkek, kontrol grubunun ise %50'si kadın, %50'si erkekti (p=0,253). Hastaların %6,7'si COVID-19 nedeniyle kaybedilmişti. Hastaların %15'i YBÜ' ne kabul edilmişti. Akciğer tutulumu hastaların %38,3'ünde hafif şiddetli, %35'inde orta şiddetli, %26,7'sinde ağır şiddetliydi. COVID-19 hastalarının Claudin-5 düzeyi median 6,598 ng/ml, kontrol grubunda ise median 5,108 ng/ml idi ve hastaların Claudin-5 seviyesi kontrol grubundan anlamlı derecede daha yüksekti (p=0,005). Ağır şiddette akciğer tutulumu olanların Claudin-5 düzeyleri hafif-orta şiddette akciğer tutulumu olanlardan anlamlı derecede daha yüksekti (p=0,030). Ağır akciğer tutulumunda en belirleyici faktörlerin oksijen saturasyonu (p<0,001) ve solunum sayısı (p<0,001) olduğu izlendi. Claudin-5 seviyelerinin ağır şiddette akciğer tutulumda tek başına belirleyici olduğu görüldü (p=0,018), oksijen saturasyonu ve solunum sayısından sonra en iyi belirleyiciler sırasıyla CRP, kreatinin ve üre değerleri idi. COVID-19 hastalarında solunum sayısı (p=0,031) ve sistolik kan basıncı (p=0,039) ile Claudin-5 seviyeleri arasında pozitif yönde anlamlı bir korelasyon izlendi.
SONUÇ: COVID-19 hastalarında serum Claudin-5 düzeyleri yükselmektedir ve tanıda yol gösterici olabilir. Radyolojik sınıflandırmaya göre ağır şiddette akciğer tutulumu olan hastalarda tanısal ve prognostik değeri olduğu sonucuna varılmıştır.
ANAHTAR KELİMELER: COVID-19, Claudin-5, akciğer tutulumu.

Abstract:
INTRODUCTION: COVID-19 disease is a public health problem that has caused many deaths and seriously affected human life all over the world. COVID-19 disease usually starts with signs of upper respiratory tract infection and causes lung involvement and severe respiratory failure in some patients. It also causes an increase in mortality and morbidity in patients by causing different tissue and organ involvements. There are some structures in the human body that protect the person against harmful factors and infections from outside. Tight connections between these structure are structure that provide intercellular substance transfer, contribute to intercellular signal transmission and from a protective barrier against infections. One of main structures of these connections is claudins. Today there are 27 types of claudin detected in different organs and structures in the human body, and Claudin-5 is commonly found in the endothelial structure and lungs. In this study the relationship of serum Claudin-5 levels with diagnosis and prognosis in COVID-19 patients was investigated.
MATERIAL AND METHODS:  A control groups consisting of 60 COVID-19 patients with positive RT-PCR, parenchymal involvement in lung tomography and 20 healthy volunteers over the age of 18, who applied to the emergency department between March 2021 and April 2021 and were planned to be hospitalized, were included in the study. Persons with chronic disease (diabetes mellitus, hypertension, coronary artery disease, chronic obstructive pulmonary disease, asthma, cerebrovascular disease, epilepsy, chronic renal failure) expected to affect serum Claudin-5 levels were not included. Patients age, gender, respiratory rate, oxygen saturation, serum CRP levels, serum biochemistry, D-dimer, neutrophil, lymphocyte values, length of hospital stay, and tomography finding were radiologically classified according to the severity of CO-RADS and recorded. Serum Claudin-5 levels were evaluated by ELISA method in both patients and control groups.  
RESULTS: The mean age of the patients included in the study was 47±14.2 years, and 44±8.5 years in the control groups (p=0,152). 65% of the patients were female 35% were male, and the control group was 50% female 50% male (p=0,253). 6,7% of the patients lost due to COVID-19. 15% of the patients were admitted to the intensive care unit. Pulmonary involvement was mild in %38.3, moderate in %35, and severe in %26,7 of the patients. The median Claudin-5 level of the COVID-19 patient was 6,598 ng/ml, while the median was 5,108 ng/ml in the control group, and the Claudin-5 level of the patients was significantly higher than the control group (p=0,005). Claudin-5 levels of patients with severe lung involvement were significantly higher than those with mild to moderate lung involvement (p=0,030). It was observed that the most determining factors in severe lung involvement were oxygen saturation(p<0,001) and respiratory rate (p<0,001). Claudin-5 levels were found to be the only determinants in the severe lung involvement (p=0,018), and the best predictors after oxygen saturation and respiratory rate were CRP, creatinine and urea values respectively. A positive and significant correlation was observed between respiratory rate (p=0,031) and systolic blood pressure (p=0,039) and Claudin-5 levels in COVID-19 patients.
CONCLUSION:  Serum Claudin-5 levels are elevated in COVID-19 patients and may guide the diagnosis. It was concluded that it has diagnostic and prognostic value in patient with severe lung involvement according to the radiological classification.
KEY WORDS: COVID-19, Claudin-5, lung involvement.