6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu kapsamında kira sözleşmesinde kiraya verenin borçları özellikle ayıptan sorumluluğu
6098 numbered Turkish Code of Obligations under the lease agreement to rent the issuer's
Yazar: ARİF ATANIAN
Danışman: DOÇ. DR. METİN İKİZLER
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Ayıplı mal = Defective goods ; Borçlar Kanunu = Code of Obligations ; Borçlar hukuku = Law of obligations ; Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Kanunlar 6098 sayılı = Laws 6098 numbered ; Kira sözleşmesi = Lease agrement ; Kusurlu sorumluluk = Faulty liability ; Sorumluluk = Responsibility ; Sözleşmeler = Contracts ; Türk borçlar hukuku = Turkish law of obligations

Özet:
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nda kiraya verenin borçları, kiralananı teslim borcu, vergi ve benzeri yükümlülüklere katlanma borcu, yan giderlere katlanma borcu, kiralanandaki ayıplardan sorumluluğu, üçüncü kişinin ileri sürdüğü haklar sebebiyle sorumluluğu başlıkları altında beş ana başlık altında düzenlenmiştir. 
Kiraya veren, kiralananı, kira sözleşmesinin amacına uygun olarak kullanmaya (ürün kirasında işletmeye) elverişli bir biçimde teslime ve kira süresince de kiralananı bu hâlde tutmaya mecburdur (TBK m. 301, 360). Kira¬ya verenin bu borcu, kiralananı teslim ve ayıptan sorumlu olma borçlarını içine almaktadır. Kiraya verenin teslim borcunun zamanı, sözleşmeyle belirlenir. Ancak kiranın peşin ödenmesi kararlaştırılan hâllerde bile kira alacağı, kiraya verenin teslim borcunu yerine getirmesiyle muaccel olur (TBK m. 97). Kiraya verenin teslim borcunu yerine getirmemesi hâlinde (temerrüde düşmesi hâlinde) ek süre verilerek seçimlik haklar, TBK 123 vd. hükümlerine uygun ola¬rak kullanılabilir
Kiralananın teslimi sırasında mevcut olan veya sözleşme devam ederken sonradan ortaya çıkan ayıplar nedeni ile kiraya verenin ayıbın giderme, kiralanın değiştirilme, bedel indirimi, sözleşmenin feshi ve tazminat sorumluluğu şeklinde beş ayrı yükümlülüğü bulunmaktadır. Kiraya verenin bu haklardan tazminat talebi dışındaki dört hakkını kullanabilmesi için kiraya verenin ayıpların oluşmasında bir kusurunun bulunmasına gerek yoktur. Yani kiraya verenin kiralananda meydana gelen ayıpta kusurlu olsun ya da olması kiracı bu dört seçimlik haklarını kullanabilir. Ancak kiracının tazminat talep edebilmesi için kiraya verenin ayıpların doğumunda kusurunun bulunması gerekir. Buradaki ispat yükü kiraya verene yüklenmekle, kusuru olmadığını ispat etmedikçe, kiralananın ayıplı olmasından doğan zararları kiracıya ödemekle yükümlüdür.
Kiralananın önemli ayıplarla teslimi hâlinde kiracının genel hükümlerde yer alan temerrüde ilişkin haklar ile ayı-bın giderilmesi ve tamirini talep, kira bedelinden indirim, ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini talep, fesih, tazminat talebi gibi seçenek hakları mevcuttur. Kiralanan önemli olmayan ayıp ile teslimi hâlinde kiralananın sonradan ayıplı duruma gelmesinden doğan sorumluluğa ilişkin hükümlere başvura¬bilir. Bu çerçevede kiracının sözleşmeyi feshetme hakkı bulunmadığı gibi borçlunun temerrüdüne ilişkin hükümlere başvurma hakkı da bulunmamaktadır.
Kiralananın sonradan ayıplı hâle gelmesi hâlinde, önemsiz ayıplarda, kiracının kiralananın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesi, ayıpların giderilmesini veya kira bedelinden ayıpla orantılı bir indirim yapılmasını ya da zararının giderilmesini isteme seçenek hakları olduğu gibi önemli ayıplarda sözleşmeyi fesih hakkı bulunmaktadır. Ayrıca, zararın giderilmesi istemi diğer seçimlik hakların kullanılmasını engellemez. 
Kiracının, seçimlik haklarını kullanabilmesi için muayene yükümü bulunmamaktadır ancak ayıpları fark ettiği anda vakit kaybetmeden bu ayıpları kiraya verene ihbar etmelidir. Aksi hâlde kiracının kiralananın ayıplı hâliyle kira ilişkisine devam etmeye razı olduğu şeklinde yorumlanabilecek; ayıba bağlı yasal haklardan feragat şeklinde kabul edilebilecektir. BK.' da olduğu gibi, TBK'da da ayıpları kiraya verene bildirme borcunu düzenlemiştir. Buna aykırı davranmak kiracı bakımından tazminat sorumluluğunu beraberinde getirmektedir.
Kiracının ayıptan doğan hakları yenilik doğurucu hak niteliğindedir. Bu yüzden kiracı hangi hakkı seçtiyse o hakkı kullanabilir, daha sonradan seçtiği bu hakkı değiştirip başka bir hakkı seçemez.
Kiracının ayıptan doğan hakları bir sözleşme ile sınırlandırılabilir ya da ortadan kaldırılabilir. Sorumsuzluk anlaşması olarak ifade edilebilecek bu anlaşma her hâl ve şartta yapılabilir değildir. İlk sınırlama, konut ve çatılı işyeri kiralarında bu yönde anlaşmalar yapılamaz. Kiracının korunması düşüncesiyle kaleme alınan ve lafzı itibariyle de açıkça görülebilen düzenleme emredici niteliktedir. İkinci sınırlama, diğer kira ilişkileri bakımından genel işlem koşullan yoluyla kiraya verenin sorumluluğunun daraltılmasının veya ortadan kaldırılmasının yasaklanmış olmasıdır. Bu yasak konut ve çatılı işyeri kiraları için evleviyet gereği uygulama alanı bulur, fakat uygulanabilirliği ilk sınırlama sebebiyle mümkün gözükmez.
Kiraya veren, kiralanan üzerinde üçüncü kişilerin ileri sürdükleri haklar dolayısıyla da kiracıya karşı sorumlu tutulmaktadır. Bu konu kira sözleşme¬sinin genel hükümleri arasında, TBK'nın 309-312. maddelerinde düzenlen¬mektedir. Ancak kiraya verenin zapttan sorumluluğu hükümleri, konut ve çatılı işyeri kiralarında, doğrudan uygulama alanı bulamaz. Doğru¬dan kira sözleşmesine ilişkin genel hükümlerin uygulandığı yerlerde de üçüncü kişinin kiralananda hak iddia etmesi, gerçek olan ve gerçek olmayan zapt şeklinde ortaya çıkar.
Kiralanana ait vergi borcu ve benzeri masraflar, kural olarak kiraya verene aittir. TBK'da aksi sözleşmede kararlaştırılmamışsa ya da kanunda öngörülmemişse, kiralananla ilgili zorunlu sigorta, vergi ve benzeri yükümlülüklere kiraya verenin katlanacağı, açıkça hükme bağlanmıştır.

Abstract:
Rent in the Turkish Code of Obligations no. 6098 the issuer's debt, debt, tax and similar obligations to deliver out if somebody was hired to bear the debt he owes, rented the side drains folding Ergin participated in the third person put forward due to the responsibility of indiscretions, rights are organized under five main headings under the responsibility of the title.
To date, the lessor is intended for use in the contract agreed out if somebody was hired in this case for the duration of the contract is obliged to deliver and possession of. Compulsory insurance for rented, taxes and obligations, unless otherwise is stipulated by the lessor, engage or folding. Use of the leased asset, rented out, including the costs of the expenses made by himself or a third person to the side.
During the delivery of the leased property or the agreement while continuing to rent out because of the issuer subsequently felt jealous outrages, Leased property on the modified, price reduction, termination, and compensation in the form of five separate responsibility obligation. Rent the Issuer reserves the right to use these rights claim, other than the four rented out a formation of defects defects, there is no need to find issuer. So shame on the issuer's Rented real estate, rent from the tenant to be defective or you can use these four elective rights. However, the tenant can claim compensation for rent that is birth defects the issuer must be dirty. The burden of proof is not proof of the defect until just rent out leased property unless the tenant is obliged to pay damages arising from its defective.
In the case of the delivery of the leased asset for major defects to the tenant's rights with the General provisions contained in the rectification and repairs to demand defaulted rent, the cost of a discount, a similar request with the modification, termination, blameless, like option rights claim. In the case of non-delivery of the leased goods leased with shame in important later came to refer to the provisions regarding liability arising from the offending State. In this context, the tenant terminate the debtor, such as the provisions regarding the right to apply where there is no right to temerrüdüne also.
In the case of leased goods subsequently become defective, convert, replacing it with a flawless goods leased asset of the tenant, a discount proportional to the cost of defect elimination of defects or lease to or request option rights, as well as important remedy flaws withheld commissions contract termination rights. It also does not prevent the use of other optional benefits, elimination of the damage prompt.
The tenant does not have the rights to use the optional simplified inspection, but he now is this March 2011 March 2011 without losing time must report.Otherwise, the tenant leased asset is willing to continue the relationship in the form of rent defective form that can be interpreted; be accepted in the form of a waiver of the legal rights attached to shame. in the UK, as well as no. 818 TBK report debt until he rented in March 2011. It is the responsibility of the tenant to be in terms of compensation.
Tenant's rights give rise to rights in the nature of innovation deliver. So if you can use those rights which tenants rights, later changed to another the right to pick the right choice.
Tenant's rights can be restricted with a contract or deliver can be eliminated. Irresponsible as a result of the Treaty can be made under this agreement, and every State can be interpretted. The first limitation, residential and Office leases agreements in this direction cannot be roofed. As the idea of the protection of the tenant's written and bossy and are clearly visible in the editing. The second limitation, other general trading conditions in terms of lease relations through the rent reduction or eradication is the issuer's responsibility is banned. This prohibition for residential and office rents, finds the area of application, but with the applicability of the first due to possible limitation.