Hekimlerin akılcı ilaç kullanımı konusundaki bilgi, karar, tutum ve davranışlarının belirlenmesi; Konya örneği
Determination of knowledge, decision, attitude and behavior of physicians on rational drug use; Konya example
Yazar: KEVSER İNCE
Danışman: DOÇ. DR. YUNUS EMRE ÖZTÜRK
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Doktorlar = Physicians ; Konya = Konya ; Tutumlar = Attitudes ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaç kullanımını değerlendirme = Drug utilization review ; İlaç reçeteleri = Drug prescriptions ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Amaç: Hekimlerin Akılcı İlaç Kullanımı konusundaki bilgi karar tutum ve davranışlarını belirlemek,  elde edilen sonuçlarla akılcı ilaç kullanımı konusunda hekim algılarındaki önemli noktalara önem vermek ve çıkarımlarda bulunmak, akılcı ilaç kullanımına yönelik yapılacak çalışmalar ve müdahaleler için öneriler geliştirilmesini sağlamak amacını taşımaktadır.

Gereç ve Yöntem: Araştırma nicel ve tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Çalışmaya Konya ili  kamu   kurumlarında görev yapmakta olan hekimler dahil edilmiştir. Araştırmada örneklem grubunun oluşturulmasında kolayda örneklem yöntemi kullanılacaktır. Verilerin toplanmasında, hekimlere akılcı ilaç kullanımı ile ilgili bilgi düzeyi, karar, tutum ve davranışlarını değerlendirmek üzere 52 soruluk bir anket uygulanacaktır. Verilerin kişisel beyana dayalı olması araştırmanın sınırlılıklarını oluşturmaktadır. Hekimlerin anket sorularına verdiği cevaplar doğru olarak kabul edilecektir. Anket çalışması literatür çalışmalarından derlenerek oluşturulmuştur. Anket formu 52 soru olmak üzere, beş bölümden oluşmaktadır. Araştırma 160 hekimin katılıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmada yüz yüze anket yöntemi kullanılarak elde edilen veriler SPSS programında analiz edilmiş ve yorumlanmıştır.

Bulgular: Araştırmaya katılan hekimlerin %45,6'sı kadın  %54,4'ü erkektir. Hekimlerin %88,1'i evli, %11,9 u bekardır.  Araştırmaya katılan hekimlerin %89,4'ü daha önceden başka sağlık kurumlarında çalışmış %10,6'sı ise daha önce başka bir sağlık kurumunda görev yapmamıştır.  araştırrmaya katılan hekimlerin %2,5'i çok yeterli, %47,5'i yeterliyim, %46,3'ü orta derecde yeterli, %3,8'inin ise yetersiz olduğu bulgularına ulaşılmıştır.  Hekimlerin %83,8'i daha önce akılcı ilaç kullanımı konusunda eğitim almışken, %16,3'ü herhangi bir eğitim almamıştır. Hekimlerin %97,5'i hastalarına hastalığı hakkında bilgi vermektedir. Hekimlerin %66,3'ü genellikle ilaç dışı tedavi önerisinde bulunmaktadır. Hekimlerin günlük ortalama 47,4 hasta muayene ederken, ortalama 3,2 reçete yazmakta olup, reçetelerin 38,6 sı reçete tekrarı şeklindedir. Hekimlerin yazdığı reçetelerde ortalam 3,2 kalem ilaç yer alırken, günde ortalama 5,9 kalem antibiyotik ilaç reçete edilmektedir ve bir hekim bir hastaya ortalama 7,9 dakika vakit ayırmakta olduğu saptanmıştır.

Sonuç: Araştıma sonucunda Günümüzde giderek önem kazanan akılcı ilaç kullanım konusunda Akılcı ilaç kullanım sürecine dahil olan hekimlerin, diğer sağlık personelinin, eczacının, hastanın, hasta yakınınn akılcı ilaç kullanımı konusunda bilgilendirilmesi eğitim verilmesi gerektiği sonucuna ulaışmış, özellikle hekimlere fakülte eğitim süresince ve sonrasında belirli aralıklarla eğitim verilmesinin faydalı olacağı sonucu elde edilmiştir.

Abstract:
Objective:  It is aimed to determine the decision-making attitudes and behaviors of physicians about the rational drug use of physicians, to draw attention to the important points of the physician's perceptions about rational drug use with the obtained results, and to provide suggestions for studies and interventions for rational drug us.

Materials and methods: The research is a quantitative and descriptive type study. Doctors working in Public Institutions in Konya Province were included in the study. A sampling of 52 questions will be used to evaluate the level of knowledge, decision, attitude and behavior of rational drug use by physicians in the collection of the data. The fact that the data are based on personal statements constitutes the limitations of the research. The answers given by physicians to the questionnaires will be accepted correctly. The questionnaire study was compiled from literature studies. The questionnaire consists of five parts, 52 questions. The survey was conducted with 160 physicians. The data obtained by using the face-to-face survey method in the study were analyzed and interpreted in the SPSS program.

Findings: 45.6% of the surveyed physicians and 54.4% of women were male. 88.1% of physicians are married, 11.9% are caretakers. 89,4% of physicians participating in the research have previously worked in other health institutions and 10,6% have not worked in another health institution before. 2.5% of the surveyed physicians were very satisfied, 47.5% were satisfied, 46.3% was moderate enough and 3.8% was inadequate. 83.8% of physicians were previously educated about rational drug use, 16.3% did not receive any training. 97.5% of physicians inform patients about their illness. 66.3% of physicians are generally proposing non-drug treatment. While physicians examine an average of 47.4 patients per day, they average 3.2 prescriptions and 38.6 prescriptions of prescriptions. While the medicines written by physicians included 3.2 pen medicines on average, 5.9 penicillin antibiotics were prescribed on average per day and a physician was found to spend an average of 7.9 minutes per patient.

Result: As a result of the study, it has been reached that the education of informing physicians, other health personnel, pharmacist, and patient about the rational use of medicines in the rational drug use process has reached to the increasingly important rational drug use. it was especially beneficial for physicians to be trained at certain intervals during and after the faculty training.