Bitkisel kökenli bazı yağların ve bileşenlerin patates böceği, Leptinotarsa decemlineata L., (Col.: Chrysomelıdae)'nin bazı biyolojik dönemlerine karşı toksik etkisi
Toxic effects of some plant derived oils and components on some biology stages of colorado potato beetle Leptinotarsa decemlineata L., (Col.: Chrysomelidae)
Yazar: EMİNE ÖZTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN TUNAZ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ziraat Bölümü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitkisel yağlar = Plant oils ; Leptinotarsa decemlineata = Leptinotarsa decemlineata ; Toksisite = Toxicity

Özet:
Bu çalışmada bazı bitkilerden ticari olarak elde edilen 9 bitkisel kökenli yağ vebileşenlerin, farklı uygulama metotları kullanılarak Leptinotarsa decemlineata L.,' nınyumurta, larva ve ergin dönemlerine toksisitesi araştırılmıştır. Daldırmauygulamasında, patates böceği yumurtalarına 100 µL/ 10 mL sabit konsantrasyondauygulamadan 120 saat sonra kekik, carvacrol ve citronella % 100 oranında yumurtadeformasyonuna sebep olmuştur. Benzer olarak 100 µL/ 10 mL sabitkonsantrasyonda carvacrol, kekik ve eugenol yağ ve bileşenleri uygulamadan 144saat sonra % 83?100 larva ölümüne neden olmuştur. Ergin böceklere 100 µL/ 10 mLsabit konsantrasyonda kekik ve carvacrol uygulamadan 120 saat sonra % 67?87oranında toksite göstermiştir. Patates böceği larvalarına yapılan rezidüuygulamasında ise yağ ve bileşenler uygulandıktan sonra bekleme süresi uzadıkçalarvalarda mortalite oranının düştüğü tespit edilmiştir. Patates böceği larvalarınayapılan topikal uygulama denemesinde ise; test edilen yağ ve bileşenler larvalarda %25 den daha az mortaliteye neden olmuştur. Yağ ve bileşenlerin L. decemlineatalarvalarında beslenmeyi engelleme uygulamasında ise; teste alınan yağ ve bileşenlerin(kekik, carvacrol, eugenol ve citronella) 2 µL/ 10 mL konsantrasyonunun larvalarınbeslenmesini engelleyemediği ortaya çıkmıştır. Ancak uygulamaya alınan yağ vebileşenlerin diğer konsantrasyonlarının (20 ve 200 µL/ 10 mL) larvalarınbeslenmesini engellemede daha etkili olduğu belirlenmiştir. Test edilen yağ vebileşenler uygulama metoduna ve böceğin biyolojik dönemine göre farklı toksisitegöstermiştir. Bu çalışmada elde edilen sonuçlar L. decemlineata' nın mücadelesindecarvacrol bileşeni ve kekik yağının geliştirilerek ileride bio-insektisit olarakkullanılabileceğini göstermektedir.

Abstract:
In this study, toxicity of nine plant oils and component derived from differentplants by using different methods were tested against eggs, larvae and adults of L.decemlineata using different application methods. Deeping application method, at aconcentration of 100 µL/ 10 mL and 120 h application time by thyme, carvacrol andcitronella caused 100 % egg mortality. At a concentration of 100 µL/ 10 mL and 144 happlication time carvacrol, thyme and eugenol caused 87-100 % larval mortalitysimilarly. For adult insects, at a concentration of 100 µL/ 10 mL and 120 happlication time by thyme and carvacrol showed mortality ranging between 67-87 %.In residue experiments, increasing treatment time caused decreasing mortality for alltested oils and compounds. In topical application experiments, all tested oils causedless than 25 % larval mortality. Feeding of larval L. decemlineata was not affected by2 µL/ 10 mL of all tested oils and components, but was reduced by higherconcentrationes. Susceptibility of the insect to oils and components differeddepending on oil and component used and or insect stage. This study indicates thatthyme oil and carvacrol component can be considered as a possible alternative fordeveloping a bio- insecticide to control L. decemlineata.