Katarakt cerrahisi öncesi kırılganlık ile postoperatif düşme korkusu, düşme riski, yürüme hızı ve kinezyofobi düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between preoperative frailty and postoperative fear of falling, fall risk, walking speed and kinesophobia level in cataract surgery
Yazar: YUNUS ŞİMŞEK
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM BİLİK ; DOÇ. DR. ZİYA AYHAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Katarakt = Cataract ; Kırılganlık = Frailty

Özet:
Araştırmanın amacı, katarakt cerrahisi öncesi kırılganlık ile postoperatif düşme korkusu, düşme riski, yürüme hızı ve kinezyofobi düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma için etik kurul onayı, kurum izni ve hastalardan yazılı onam alındı. Tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve kesitsel tipteki araştırmanın örneklemini katarakt cerrahisi uygulanan 112 birey oluşturdu. Veriler Sosyososyodemografik Özellikler Formu, Charlson Komorbidite İndeksi (CKİ), Edmonton Kırılganlık Ölçeği (EKÖ), İtaki Düşme Riski Öçeği (İDRÖ), Tampa Kinezyofobi Ölçeğiyle (TKÖ) bir üniversite hastanesinin Göz Hastalıkları Kliniği'nde Kasım 2022-Haziran 2024'de toplandı. 
Veriler SPSS 27.0 versiyonunda tanımlayıcı istatistik, bağımlı ve bağımsız örneklemlerde t Testi, Mann Whitney U Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Kruskal Wallis H Testi, Bonferroni Posthoc testi, McNemar Testi, Pearson Korelasyon analiziyle değerlendirildi. Anlamlılık düzeyi p<0,05 kabul edildi. 
Hastaların yaş ortalamasının 71,87 ± 6,69, %47,3'ünün (n=53) erkek olduğu belirlendi. Hastaların EKÖ puanlarına göre %65,2'sinin (n=73) kırılgan olmadığı, %25'inin (n=28) görünüşte incinebilir olduğu, %5,4'ünün (n=6) hafif kırılgan, %3,6'sının (n=4) orta düzey kırılgan ve %0,9'unun (n=1) şiddetli kırılgan olduğu saptanmıştır. Hastaların %75'inin ameliyat öncesinde ortalama 2,46 ± 0,87, %54,5'inin ise postoperatif ortalama 1,59 ± 0,62 düzeyinde düşme korkusu yaşadığı saptandı. Hastaların ölçek puan ortalamaları sırasıyla CKİ 4,44 ± 2,16, EKÖ 3,51 ± 2,46, İDRÖ 12,11 ± 8,98 ve TKÖ 42,37 ± 7,60 olarak belirlendi. Hastaların preoperatif EKÖ ile postoperatif düşme korkusu arasında pozitif yönlü zayıf düzey (r=0,277; p<0,001); İDRÖ arasında pozitif yönlü yüksek düzey (r=0,638; p<0,001); yürüme hızları arasında negatif yönlü orta düzey (r=-0,533; p<0,001) ve TKÖ arasında pozitif yönlü orta düzey ilişki saptandı (r=0,484; p<0,001). 
Hastaların preoperatif kırılganlık düzeyi arttıkça postoperatif düşme korkusunun, düşme riskinin ve kinezyofobi düzeyinin arttığı, yürüme hızının azaldığı sonucuna ulaşıldı.

Abstract:
The aim of the study was to investigate the relationship between frailty before cataract surgery and postoperative fear of falling, fall risk, walking speed, and kinesiophobia level. Ethics committee approval, institutional permission, and written informedconsent were obtained from the patients. The sample of the descriptive, correlational, and cross-sectional study consisted of 112 individuals who underwent cataract surgery. 
Data were collected with the Sociodemographic Characteristics Form, Charlson Comorbidity Index (CCI), Edmonton Frailty Scale (ECS), Itaki Fall Risk Scale (IFRS), Tampa Kinesiophobia Scale (TKS) in the Ophthalmology Clinic of a university hospital between November 2022 and June 2024. Data were evaluated using SPSS version 27.0: t Test, Mann Whitney U Test, One-Way Analysis of Variance, Kruskal Wallis H Test, Bonferroni Posthoc test, McNemar Test, and Pearson Correlation analysis. Significance level was accepted as p<0.05. 
The mean age of the patients was 71.87 ± 6.69, and 47.3% (n=53) were male. According to the ECS scores of the patients, 65.2% (n=73) were found to be non-frail, 25% (n=28) were apparently vulnerable, 5.4% (n=6) were mildly frail, 3.6% (n=4) were moderately frail, and 0.9% (n=1) were severely frail. It was found that 75% of the patients had an average fear of falling of 2.46 ± 0.87 before surgery, and 54.5% had an average fear of falling of 1.59 ± 0.62 after surgery. The mean scale scores of the patients were determined as 4.44 ± 2.16 for CCI, 3.51 ± 2.46 for ECS, 12.11 ± 8.98 for IFRS, and 42.37 ± 7.60 for TKS.A weak positive correlation was found between preoperative ECS and postoperative fear of falling (r=0.277; p<0.001); a high positive correlation was found between IFRS(r=0.638; p<0.001); a moderate negative correlation was found between walking speed (r=-0.533; p<0.001) and a moderate positive correlation was found between TKS(r=0.484; p<0.001). 
It was concluded that as the preoperative frailty level of the patients increased, the fear of falling, the risk of falling and the level of kinesiophobia increased after the surgery and the walking speed decreased.