Postmodern çağda beden imgesinin sanatta izdüşümü: Tekno-beden kavramı
The projection of the body image in art in the postmodern age: The techno-body concept
Yazar: ASLIHAN KAYA
Danışman: PROF. DR. ERHUN ŞENGÜL
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Beden = Body ; Beden imajı = Body image ; Melezleme = Hybridization ; Postmodern sanat = Postmodern art ; Postmodernizm = Postmodernism ; Resim sanatı = Painting art ; Teknoloji = Technology

Özet:
Bu çalışma ele aldığı kavramlar bakımından Türkçe literatürde, akademik
anlamda henüz yer bulamamış yenilikçi kavramları ele alarak, bu bağlamda gelişen
sanatsal etkinliklere ve araştırmalara kaynaklık etmeyi ve henüz mesafeli yaklaşılan
bu kavramları analiz ederek bilinir hale getirmeyi hedeflemektedir.
Yirmi birinci yüzyıl itibariyle, hızla gelişen teknoloji çerçevesinde; ayna
dünyalar; sanal gerçeklik platformunda tasarlanmış gerçek dünya simülasyonları ve
ortamları oluşturulmaya başlanarak, yaşadığımız dünyanın dahi daha ileri bir
medeniyetin tasarladığı bir simülasyon olabileceğine kadar varan uç teoriler gelişmeye
başlamıştır. Bu ilerlemeler sonucunda; sibernetik, tekno–beden, yeni-medya,
posthümanizm, transhümanizm, simülasyon, göstergebilim, sanal gerçeklik ve
arttırılmış gerçeklik gibi kavramların etkisiyle, teknoloji ve sanatın kaynaşması
doğrultusunda, siborgizm, video-art, interaktif sanat gibi yenilikçi sanatsal yaklaşımlar
oluşmuştur.
Uluslararası anlamda henüz bilinirliği oldukça düşük olan bu felsefi, sanatsal
yaklaşımlar, toplumsal tesiri ve etik bağlamında, konuyla ilgili yeterli bilginin de
yaygınlaşmamış olması nedeniyle bazı çevrelerce çekimser karşılanmaktadır. 640
milyon yıl yaşındaki kayaların genetik analizlerinin yapılmasıyla ortaya çıkan, dünya
üzerindeki ilk canlılar olarak kabul edilen deniz sürüngenlerinin insanlığa evrimi,
insan-bilim-teknoloji iş birliği ile 21. inci yüzyılda yeni bir boyut kazanmıştır. Teknobeden, trans-insan, sibernetik, yeni medya gibi kavramların hayatımıza girmesiyle ve
postmodernizmin de etkisiyle sanat ve felsefe disiplinlerince bu durum yorumlanarak
siborgizm gibi disiplinler arası sanat akımları gelişim göstermiştir.
Alman filozof Friedrich Nietzsche'nin üstinsan tanımına göre insan; hayvan ve
üstinsan arasındaki geçiş evresidir ve insan bu nihilist süreçten ancak kendisini aşıp
üstinsan mertebesine ulaşarak çıkabilir. Bu bakış açısına dayanarak transhümanizm
bazı filozoflarca öngörülmüş, beklenen ve yaşanması gereken bir süreçtir.
Toplumsal, kültürel yaşamın, değişimlerin aynası olan sanat da bu süreçte
kendi evrimini geçirerek yeni duyular keşfetmeye kadar dayanan etkinlikler içine girmiştir.Bu değişimler iyi yönlerinin yanı sıra yeni sorunlar ve uyum sağlanması uzun
süreçlere ihtiyaç duyan durumlara yol açmıştır. İnsanın bilinen benliğinin en uç
noktalarını keşfederek, onu aşma yolculuğu sanatçılarca betimlenmiştir. Bu yeni
olgularla gelişen süreç, yer yer sanatçıların öncülüğüyle yorumlanarak, gündelik
hayatın bir parçası olacağı geleceğe doğru, süre gelen kuşkuları, sorunları da aşarak
devem etmekte, günümüz ve gelecek sanat anlayışlarını şekillendirmektedir.

ANAHTAR KELİMELER: postmodernizm, tekno-beden, melezleşme

Abstract:
In terms of the concepts it deals with, this study aims to address innovative
concepts that have not yet found a place in the academic sense in Turkish literature, to
be a source for developing artistic activities and researches in this context, and to make
these concepts known by analyzing these concepts, which are still approached from
afar.
As of the twenty-first century, within the framework of rapidly developing
technology; mirror worlds; By starting to create real world simulations and
environments designed on a virtual reality platform, extreme theories have begun to
develop that even the world we live in can be a simulation designed by a more
advanced civilization. As a result of these developments; With the influence of
concepts such as cybernetics, techno-body, new-media, posthumanism,
transhumanism, simulation, semiotics, virtual reality and augmented reality,
innovative artistic approaches such as cyborgism, video-art, interactive art have
developed in line with the fusion of technology and art.
These philosophical and artistic approaches, which are not well known in the
international sense yet, are regarded as hesitant by some circles due to the fact that
sufficient information on the subject has not become widespread in the context of its
social impact and ethics.
The evolution of marine reptiles, which emerged with the genetic analysis of rocks
640 million years old and are accepted as the first living things on earth, gained a new
dimension in the 21st century with the cooperation of human-science-technology.
With the introduction of concepts such as techno-body, transhuman, cybernetics, and
new media into our lives and with the influence of postmodernism, this situation has
been interpreted by the disciplines of art and philosophy, and interdisciplinary art
movements such as cyborgism have begun to emerge.
According to the definition of the overman by the German philosopher
Friedrich Nietzsche, human; It is the transitional stage between animal and superman,
and man can only come out of this nihilistic process by surpassing himself and reaching the rank of superman. Based on this point of view, transhumanism is a process
that has been foreseen, expected and must be experienced by some philosophers.
Art, which is the mirror of social and cultural life and changes, has undergone
its own evolution in this process and has been involved in activities based on
discovering new senses. These changes, in addition to their good aspects, have led to
new problems and situations that require long processes to adapt. The journey of man
to discover the extreme points of his known self and to overcome it has been described
by the artists. The process that develops with these new phenomena continues towards
the future, where it will be a part of daily life, by being interpreted with the leadership
of artists from time to time, overcoming the ongoing doubts and problems, and shapes
today's and future understandings of art.

KEYWORDS: postmodernism, techno-body, hybridization