Farklı kanatlı türü yumurta sarısı içeren sulandırıcılar ile dondurulan sazan (cyprinus carpio) spermasının çözüm sonu kalitesi ve fertilizasyon yeteneğinin araştırılması
Investigation of post-thaw quality and fertilization ability of carp (cyprinus carpio) sperm cryopreserved with extenders containing different avian egg yolk types
Yazar: HASAN AVLAR
Danışman: PROF. DR. YUSUF BOZKURT
İskenderun Teknik Üniversitesi / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı / Su Ürünleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Fertilite = Fertility ; Kriyoprezervasyon = Cryoprezervation ; Sperm = Spermatozoa

Özet:
Yumurta sarısı, özellikle memeli türlerinin spermasının kriyoprezervasyonu amacıyla kullanılan sulandırıcıların en yaygın kriyoprotektif bileşenlerden biridir. Bununla birlikte yumurta sarılarının balık spermasının dondurulmasındaki etkinliği ile ilgili olarak bilgi eksikliği bulunmaktadır. Bu nedenle bu çalışma, farklı kanatlı türlerine (ördek, kaz ve tavuk ait yumurta sarılarının kriyoprezervasyon işlemini takiben pullu sazan (Cyprinus carpio) spermasının çözüm sonu kalitesi ve fertilizasyonu üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması amacıyla yürütülmüştür. Sukroz tabanlı sulandırıcı ile dilüe (1:10) edilen sperm örnekleri; %10, %15, %20 oranlarında farklı kanatlı yumurta sarıları ile takviye edilmiştir. Kontrol grubuna ait sperm örnekleri sadece yumurta sarısı içermeyen sukroz tabanlı sulandırıcı ile dilüe edilmiştir. Dilüsyonu takiben sperma,+4°C'de 10 dakika ekilibre edilerek 0,25 mL payetlere çekilip sıvı azot (LN2) yüzeyinin 3 cm üzerinde 10 dk süre ile dondurulup sıvı azaot (LN2) içerisine aktarılmıştır. Sperma 35⁰C'de 30 saniye su banyosunda çözdürüldü ve 1x105 spermatozoa/yumurta oranı kullanılarak fertilizasyon işlemi gerçekleştirildi. Çalışma sonuçlarına göre, sukroz tabanlı sulandırıcıya ördek yumurta sarısı ilave edilmesi kontrol grubuna göre çözdürme sonrası progresif motilite (%), progresif motilite süresi (s), canlılık oranı (%) ve döl verimini (%) geliştirmiştir (p<0.05). Elde edilen çalışma sonuçları, pullu sazan spermasının dondurularak saklanmasında sukroz tabanlı sulandırıcıda, tavuk yumurta sarısı yerine alternatif olarak ördek yumurta sarısının kullanılabileceğini göstermiştir.

Abstract:
Egg yolk is one of the most widely used cryoprotective components of freezing extenders, especially for cryopreservation of mammalian species' sperm. However, there is lack of information regarding its efficacy on freezing of fish sperm. Thus, the objective of this experiment was to compare the effectiveness of egg yolk from diferent avian species (duck, goose and chicken) on post-thaw quality and fertlility of scaly carp (Cyprinus carpio) semen following cryopreservation. Sperm samples diluted (1:10) with the the sucrose-based extender were supplemented with 10, 15, 20% ratios of different avain egg yolks. In the control group, sperm samples were diluted with the sucrose-based extender, without egg yolk. Following dilution, sperm was equilibrated at 4°C for 10 min and aspirated into 0.25 mL straws, frozen     3 cm above of liquid nitrogen (LN2) surface for 10 min, and plunged directly into the liquid nitrogen (LN2). The spermatozoa were thawed in a water bath at 35°C for 30 s and fertilization was carried out using 1x105 spermatozoa/egg ratio. Based on the results, supplementation of sperm with duck egg yolk in sucrose-based extender improved post-thaw progressive motility (%), progressive motility duration (s), viability (%) and fertility (%) compared to the control group (p<0.05). The results showed that duck egg yolk could be used as an alternative instead of chicken egg yolk in sucrose-based extender for the cryopreservation of scaly carp sperm.