Türkiye'de enerji tüketiminin büyümeye etkisi
Effects of energy consumption growth in Turkey
Yazar: ZEYNEP ZAİMOĞLU
Danışman: PROF. DR. NİLGÜN ÇİL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics ; Enerji = Energy
Dizin: Büyüme = Growth ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Enerji = Energy ; Enerji tüketimi = Energy consumption ; Tüketim = Consumption ; Tüketim kültürü = Consumption culture ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı Türkiye ekonomisinde enerji tüketimini incelemek ve enerji tüketimi belirleyicilerinin ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin etkisini ortaya koymaktır. Bu çalışmada 1980-2013 döneminde Türkiye'de enerji tüketimi ve enerji tüketimini belirleyen faktörler incelenmiştir. Enerji talep tahmin yöntemi oluşturularak çalışılmaya uygun olan değişkenler seçilmiştir. Ekonometrik analizler ile için enerji tüketimini etkileyen faktörler içerisinde yer alan  kömür, doğalgaz, petrol, elektrik, yenilebilir enerji, odun ve hayvansal ve bitkisel atıkların ekonomide büyüme ilişkisinin kısa ve uzun dönemde nasıl tepki verdiği araştırılmış ve etki yönü ortaya konmuştur. Temel amaç tüketimin büyüme üzerindeki etkisini araştırmak olduğu için sadece büyümeye doğru nedensellik ilişkisi değerlendirilmiştir. Ekonometrik çalışmada elde edilen sonuçlara göre ele alınan dönem için kurulan modellerde uzun dönem ilişkileri tutarlıdır. Modelde ki verilerin büyümeye doğru kısa vadeli sonuçlarla ilgili olarak, hayvansal ve bitkisel atıklar, petrol, doğalgaz ve elektrik istatistiksel anlamda büyümenin granger nedeni değildir. Ancak kömür, odun ve yenilebilir enerjiler ise büyümenin granger nedeni çıkmıştır.Anahtar Kelimeler: Enerji, Enerji Tüketimi, Büyüme, Nedensellik, Etki Tepki Fonksiyonu.

Abstract:
The main objective of this report is to analyze the energy consumption and energy consumption in Turkey's economy is to determine the effect of the relationship between the determinants of economic growth. In this study, the factors that determine the 1980-2013 period, energy consumption and energy consumption in Turkey were examined. Energy demand estimation method was formed and the variables that were suitable for the study were selected. Econometric analyzes have investigated how the growth relationship of coal, natural gas, petroleum, electricity, renewable energy, wood and animal and plant wastes, which are among the factors affecting energy consumption, reacts in the short and long term and the direction of impact has been revealed. Since the main purpose was to investigate the effect of consumption on growth, only the causality relationship towards growth was evaluated. According to the results obtained in the econometric study, long-term relationships are consistent in the models established for the period covered. Regarding the short-term results of the model data towards growth, animal and vegetable wastes, oil, natural gas and electricity are not the granger causes of statistical growth. However, coal, wood and edible energies were the granger causes of growth.
Key Words: Energy, Energy Consumption, Growth, Causality, Impact Response Function.