Macar fiği (Vicia pannonica crantz.) çeşitlerinin genotip-çevre ilişkilerinin belirlenmesi
Determination of genotype-environment interaction of hungarian wetch (Vicia pannonica crantz.)
Yazar: YUNUS EMRE KOÇ
Danışman: PROF. DR. ALİ KOÇ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, Ülkemizdeki 6 Macar fiği çeşidinin (Kansur, Altınova-2002, Dağlı, Tarm Beyazı 98, Budak, Anadolu Pembesi-2002) ot ve tohum verimini belirlemek amacıyla 2017-2018 yılları arasında Konya'nın Altınova ve Gözlü bölgelerinde yürütülmüştür. Çalışmada genotip x çevre etkileşimi üzerinde durulmuştur. Deneme her iki bölgede de güzlük olarak şansa bağlı tam bloklar deneme desenine göre dört tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. 
Araştırmada ot verimi yönünden %50 çiçeklenme gün sayısı, doğal bitki boyu, ana sap uzunluğu, yaş ot verimi, kuru ot verimi üzerinde durulurken, tohum verimi açısından fizyolojik olum süresi, biyolojik verim, tohum verimi, hasat indeksi, kes verimi ve bin tane ağırlığı üzerinde durulmuştur. Ayrıca çeşitlerin akrabalık derecesini ortaya koymak için ISSR analizi yapılmıştır.
Elde edilen sonuçlara göre; ortalama çiçeklenme gün sayısı 170,5 gün, doğal bitki boyu 47,60 cm, ana sap uzunluğu 58,08 cm, yaş ot verimi 1069,3 kg/da, kuru madde verimi 294,75 kg/da, fizyolojik olum süresi 215,3 gün, biyolojik verim 272,02 kg/da, tohum verimi 53,20 kg/da, hasat indeksi %19,58 kes verimi 218,77 kg/da, bin tane ağırlığı 29,87g, olarak ölçülmüştür. ISSR analizleriyle ele alınan çeşitler arasında geniş bir varyasyonun olmadığına dikkat çekilmiştir.
Sonuç olarak; Dağlı çeşidinin daha yüksek ot ve tohum verimi performansı sergilediği ve çevreden daha az etkilendiği için yöreye uygun olduğu belirlenmiştir.







Anahtar Kelimeler: Macar Fiği, Genotip x Çevre, yeşil ot verimi. Kuru ot verimi, Tohum Verimi, ISSR analizi.

Abstract:
This study was carried out to determine the forage and seed yield of 6 Hungarian vetch varieties grown in Turkey (Kansur, Altınova-2002, Dağlı, Tarm Beyazı 98, Budak, Anadolu Pembesi-2002) in Altınova and Gözlü regions of Konya in the years of 2017-2018. In the study,  genotype x environment interaction was also investigated. The experiment was carried out in randomised complete block design with 4 replicates and seeded in autumn in both regions
In the research, traits related to for herbage yield such as 50% flowering days, natural plant height, main stalk length, fresh herbage yield, and dried herbage yield traits were studied. On the other hand, traits related to seed yield such as   physiological maturation time, biological yield, seed yield, harvest index, straw yield and thousand seed weight were also studied. Furthermore,  ISSR analysis was conducted to reveal the degree of genetic similarity of the varieties.
According to the results, the following outcomes were determined; mean number of flowering days as 170,5 days, natural plant height as 47,60 cm, main stem length as 58,08 cm, fresh forage yield as 1069,3 kg/da, dry matter yield as 294,75 kg/da, physiological maturation period as 215,3 days, biological yield as 272,02 kg/da, seed yield as 53,20 kg/da, harvest index as 19,58%, straw yield as 218,77 kg/ a, thousand seed weight as 29,87g It was also pointed out that there was no wide variation between the varieties analyzed with ISSR.
As a result; It has been determined that Dağlı variety is suitable for the regions because it showed  higher forage and seed yield performance and was less affected by the environment.
Keywords: Hungarian vetch, Genotype x Environment, fresh forage yield. dried herbage yield, seed yield, ISSR analysis.