NFC ile dijital kimlik oluşturma ve derin öğrenme destekli öneri sistemi
Digital identification with NFC and deep learning supported recommendation system
Yazar: OĞUZHAN YENEN
Danışman: PROF. DR. ŞAKİR TAŞDEMİR
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control
Dizin: Derin öğrenme = Deep learning ; Doğal dil işleme = Natural language processing ; Sayısal kimlik = Digital identity ; Yakın alan = Near field ; Öneri sistemleri = Suggestion systems

Özet:
Günümüzde ister resmi kurum ister özel kurum/kuruluş hemen hemen bütün alanlarda (bankalar, alışveriş merkezleri, mal ve hizmet sağlayan tüm kurum ve kuruluşlar vb.), kişi tanımlaması yapılması, kitle profili çıkarılması, pazarlama/hizmet stratejileri geliştirilmesi büyük önem arz etmektedir. Kurum ve kuruluşların kişilerden edindiği bu kişisel bilgiler zamanla muhafaza açısından sorunlar yaratmakta, ayrıca birçok güvenlik riskini de beraberinde getirmektedir. Kişisel bilgi güvenliği konusunda bilincin arttığı, yasal yaptırımların gerek ulusal gerek uluslararası alanda son derece etkili olduğu bu dönemde, "kimlik", "bilgi güvenliği", "kişi tanıma", "kitle analizi" gibi birbiriyle ilişkili konularda farklı çözümlerin üretilmesi zorunluluk haline gelmiştir.
Bu tez çalışması, birbiriyle ilişkili iki farklı alanda yaklaşım geliştirmeyi amaçlamaktadır. Dijital kimlik ve öneri sistemi. "Dijital kimlik" açısından ele alındığında durumu iki farklı noktadan değerlendirmek doğru olacaktır. Çünkü, kişiler açısından farklı, kurum ve kuruluşlar açısından farklı kazanımlar elde edilmesi amaçlanmaktadır. Kişiler açısından bakıldığında; bütün işlemlerin benzersiz olarak oluşturulan dijital kimlik üzerinden yürütülmesi ile gerçek dünyaya ait bilgi paylaşımı asgari seviyeye indirilecek, bunun doğal sonucu olarak da kişisel bilgiler dış tehditlere karşı daha korunaklı hale getirilmiş olacaktır. Kurum ve kuruluşlar açısından bakıldığında ise asgari seviyeye inen bilgi talebi, kurum ve kuruluşların yasalara karşı sorumluluğunu azaltırken işlemlerin dijital kimlikler üzerinden yapılması ile bilgilerin ilk elden temin edilmesi sağlanacak, bu bilgilerin analiz edilmesi ile de kitleye ait eğilimler daha net bir şekilde saptanabilecek ve daha doğru pazarlama stratejileri geliştirilebilecektir. Çalışma "Öneri Sistemleri" açısından ele aldığında ise amaç, derin öğrenme ve BERT dil modelini kullanarak kullanıcıları tanımak, onlara uygun öneriler ve tavsiyelerde bulunarak kişi-kurum bağlılığını artırmaktır.
Bu çalışmada bahsedilen "Dijital Kimlik", kişiye özgü benzersiz bir numaradan oluşmaktadır. Dijital kimlik, çalışma içerisinde geliştirilecek olan NFC terminal cihazı ile oluşturulmuştur. Ayrıca bu çalışma ile kişilerin işlemlerini gerçekleştirebilmeleri, kendilerine sunulan öneri ve tavsiyeleri görüntüleyebilmeleri amacıyla bir mobil uygulama geliştirilmiştir. Geliştirilen öneri sistemi, derin öğrenme algoritmasını kullanan BERT dil modeli ile ürün özelliklerinin benzerliklerine dayalı olarak geliştirilmiştir. Çalışma sonucunda kişiler, dijital kimlik teknolojisi ile bilgilerini güvence altına alabilecek, kendileri için hazırlanan öneri ve tavsiyeleri görüntüleyebilecek, kurum ve kuruluşlar ise kullanıcılarından gelen bu veriler ışığında hayati öneme sahip satış, üretim ve pazarlama gibi stratejilerini hayata geçirebileceklerdir.

Abstract:
Today, whether it is a public institution or a private institution/organization, in almost all areas (banks, shopping malls, all institutions and organizations that provide goods and services), it is of great importance to define people, create audience profiles, and develop marketing/service strategies. This personal information, which institutions and organizations acquire from individuals, creates problems in terms of preservation over time, and also brings with it many security risks. In this period, when awareness about personal information security has increased and legal sanctions have been extremely effective both in the national and international arena, it has become a necessity to produce different solutions for interrelated issues such as "identity", "information security", "personal recognition", "mass analysis".
This thesis study aims to develop approaches in two different interrelated fields: digital identity and suggestion system. When considered in terms of "digital identity", it would be correct to evaluate the situation from two different points. Because, it is aimed to achieve different gains in terms of individuals and different in terms of institutions and organizations. From the perspective of individuals; real-world information sharing will be minimized by carrying out all transactions over a uniquely created digital identity, and as a natural result, personal information will be more protected against external threats. From the point of view of institutions and organizations, the information demand, which is reduced to a minimum, reduces the responsibility of institutions and organizations against the law, while making transactions through digital identities, information will be provided first-hand. strategies can be developed. When the study is handled in terms of "Suggestion Systems", the aim is to get to know users by using deep learning and BERT language model, and to increase person-organization loyalty by making appropriate suggestions and recommendations.
The "Digital Identity" mentioned in this study consists of a unique personal number. The digital identity was created with the NFC terminal device to be developed in the study. In addition, with this study, a mobile application has been developed so that people can perform their transactions and view the suggestions and recommendations presented to them. The developed recommendation system was developed based on the similarities between the BERT language model using the deep learning algorithm and the product features. As a result of the study, individuals will be able to secure their information with digital identity technology, view the suggestions and recommendations prepared for them, and institutions and organizations will be able to implement their vital strategies such as sales, production and marketing in the light of this data from their users.