Erken Bizans Dönemi'nde Orta ve Güney Yunanistan'daki Slav izleri
The Slavic traces in the Early Byzantine Period in the Central and Southern Greece
Yazar: ONUR TÜRKAY
Danışman: PROF. DR. BİNNUR GÜRLER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Arkeoloji = Archeology ; Tarih = History
Dizin: Arkeoloji = Archaeology ; Arkeolojik eserler = Archaeological materials ; Bizans Dönemi = Byzantine Period ; Ege Denizi = Aegean Sea ; Ege bölgesi = Aegean region ; Erken Bizans = Early Byzantine ; Erken Bizans Dönemi = Early Byzantine Period ; Orta Çağ = Middle Ages ; Slavlar = Slavs ; Yunanistan = Greece

Özet:
Göç, insanların ilk bulundukları ve kök saldıkları coğrafyadan başka bir coğrafyaya geçici ya da kalıcı bir zaman için yaptığı bir iskan hareketidir. Göç, bireysel olduğu gibi kitlesel olarak da gerçekleşebilir ve kitlesel olarak yapılan göçler çoğu kez yeni yerleşilen coğrafyanın kaderini ve süregelmiş olan tarihsel varlığına yeni bir boyut kazandırarak değiştirmiştir. 
            Göçlerin sebebi tarihsel süreçte çoğu kez kuraklık, kıtlık, iklim değişiklikleri barındıran ekolojik ve klimatolojik sebepler olduğu gibi bazen de insanların sebebiyet verdiği savaşlar ve başka yerlerdeki zenginliklerin fırsatından yararlanma isteğinden ileri gelmektedir.
            Antik Çağ'daki Roma İmparatorluğu'nun devamı olan Bizans İmparatorluğu, Batı ve Doğu Akdeniz'de uzun yıllar boyunca hüküm sürmüş ve devamı olduğu eski imparatorluğun ekonomik ve kültürel zenginlik mirasını da devralmıştır. Ancak Roma'nın zenginliğinin Romalılar tarafından barbar diye nitelendirilen ve büyük çoğunluğunu çeşitli Germen kavimlerinin oluşturduğu kavimleri cezbetmesi gibi daha sonra Bizans İmparatorluğu'nun bünyesindeki zenginlik de Slav, Avar, Bulgar, Peçenek, Ostrogotlar gibi farklı kavimleri cezbetmiştir. Bu çeşitli kavimlerden özellikle Slav kavimleri Doğu Avrupa'dan Balkan Yarımadası'na gelerek neredeyse tüm yarımadaya kalıcı olarak yerleşmişlerdir. Slavların Erken Bizans Dönemi'nde yerleştiği coğrafi bölgelerden biri de Yunanistan'dır. Roma İmparatorluğu'nun topraklarındaki barbar kavimlerini bünyesine katma konusundaki başarısızlığının aksine Bizans İmparatorluğu, Yunanistan'ı işgal eden Slavları Bizanslılaştırmıştır; ancak yine de imparatorluğa yeni katılan bu unsur, yerleştikleri yerdeki halkların dilsel özelliklerine ve yaşamlarına hatta Bizans İmparatorluğu'nun iç ve dış siyasetine etki etmişlerdir.
            Yapılan bu çalışmanın amacı ülkemizde yeteri kadar bilinmeyen Yunanistan'da yaşanan Slav istila ve göçünün tarihsel süreci, yerleşimi ve kanıtlarını, Erken Bizans Dönemi'nde Orta ve Güney Yunanistan'ın iç durumu hakkında kısa ve öz bir şekilde genel hatlarıyla okuyucuya bilgi vermek, az bilinen Slav materyalini Türk arkeolojisine sunmak ve aynı zamanda Bizans İmparatorluğu'nu tanıtmaktır.


Anahtar Kelimeler: Bizans, Slavlar, Yunanistan, Balkanlar, Ege Denizi, Orta Çağ, Göç

Abstract:
Migration is a movement of settlement that people make for a temporary or permanent time from the geography where they first found and took root. Migration can take place massively as well as individually, and mass migration has often changed the fate of the newly settled geography and its ongoing historical existence by adding a new dimension.
	The reason for migrations is mostly due to ecological and climatological reasons that include drought, famine, and climate changes in the historical process, as well as sometimes due to wars caused by people and the desire to take advantage of the opportunity of riches in other places.
 	The Byzantine Empire, which is the continuation of the Roman Empire in antiquity, ruled in the Western and Eastern Mediterranean for many years and inherited the economic and cultural wealth heritage of the old empire of which it was the continuation. However, just as the wealth of Rome attracted the tribes called Barbarians by the Romans and the vast majority of which consisted of various Germanic tribes, the wealth later within the Byzantine Empire attracted different tribes such as Slavs, Avars, Bulgarians, Pechenegs and Ostrogoths. Of these various tribes, especially the Slavic tribes came to the Balkan Peninsula from Eastern Europe and settled permanently on almost the entire peninsula. One of the geographical regions where the Slavs settled in the Early Byzantine Period in Greece. Contrary to the failure of the Roman Empire to incorporate the Barbarian tribes within it, the Byzantine Empire Byzantized the Slavs who invaded Greece, but this new element of the empire influenced the linguistic characteristics and lives of the peoples where they settled, and even the internal and foreign policy of the Byzantine Empire.
	This study aims to inform the reader in a brief and concise general outline about the historical process, settlement, and evidence of the Slavic migration in Greece, which is not sufficiently known in our country, about the internal situation of Central and Southern Greece in the Early Byzantine Period, to present the little-known Slavic material to Turkish archaeology and at the same time to introduce the Byzantine Empire.    

Keywords: Byzantine, Slavs, Greece, Balkans, Aegean Sea, Medieval, Migration