Acil serviste pulmoner tromboemboli tanısı alan hastalarda şok indeksi, spesı skoru ve bilgisayarlı tomografi pulmoner anjiografide sağ ventrikül disfonksiyonunun mortalite açısından karşılaştırılması /
Yazar: BETÜL İŞCAN ER
Danışman: DOÇ. DR. ERTUĞRUL ALTINBİLEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Anjiyografi = Angiography ; Mortalite = Mortality ; Pulmoner emboli = Pulmonary embolism ; Tromboembolizm = Thromboembolism ; Ventriküler fonksiyon-sağ = Ventricular function-right ; Ölçekler = Scales

Özet:
Pulmoner Tromboemboli Hastalarında Şok İndeksi, sPESI Skoru ve Sağ Ventrikül Disfonksiyonunun Mortalite Açısından Karşılaştırılması
Amaç: Pulmoner tromboemboli özellikle görüntüleme yöntemlerindeki gelişmelere paralel olarak acil servislerde tanı sıklığı artmış ve hala mortalite oranı yüksek olan acil tanı ve tedavi gerektiren ana pulmoner arter ve/veya dallarının trombüs veya başka bir nedenle tıkanması sonucu ortaya çıkan kardiyovasküler bir hastalıktır. PTE'nin mortalitesini öngörmek amacıyla bazı skorlama sistemleri kullanılmaktadır. Çalışmamızda sPESI, SI ve RV/LV oranının 30 günlük mortaliteyi öngörmede üstünlüklerini göstermeyi amaçladık. 
Materyal ve Metod: Çalışmamız Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi acil servisine 01 Ocak 2017 – 17 Kasım 2021 tarihleri arasında başvuran akut PTE tanısı almış hastaların incelendiği retrospektif bir araştırmadır. Hastaların demografik ve klinik özellikleri, vital parametreleri kaydedildi. Şok indeksi, sPESI skoru ve RV/LV oranı hesaplandı. Şok indeksi ≥1.0, sPESI ≥1.0 ve RV/LV≥1.0 yüksek risk olarak kabul edildi.
Bulgular: Çalışmaya alınan toplam hasta sayısı 205 olup, %55,6'sını kadın, %44,4'ünü erkek cinsiyet oluşturmaktaydı. Çalışmamızdaki hastaların yaş ortalaması 67.1 ± 16.6 (20,0- 105,0) olarak saptandı. Mortalite için çok değişkenli regresyon analizinde sadece yaş ve takipne anlamlı farklılık göstermiştir. sPESI, SI, RV/LV oranını mortalite görülen grupta istatistiksel olarak anlamlı saptadık (p<0.05). Çalışmamızda PESI'yi (AUC:0,776) gold standart kabul ederek, sPESI (AUC:0,697), SI (AUC:0,654) ve RV/LV oranının (AUC:0,605) mortaliteyi saptamak açısından ROC analizini yaptık, sırasıyla sPESI, SI ve RV/LV oranının orta düzeyde prediktif ve istatistiksel olarak anlamlı olduğunu saptadık (p<0,005). Bu bağımsız değişkenler içinde duyarlılığı en yüksek olan sPESI (%93,8), özgüllüğü en yüksek olan cut-off'u 1 aldığımızda SI olarak saptadık (%72,6). Bu değişkenler içinde negatif prediktif değeri en yüksek olan sPESI'dir (%94,3). 
Sonuç: Akut PTE'li hastalarda, tanı ve risk sınıflandırması için BTPA'nın tek bir prosedür olarak kullanılabileceğini düşünüyoruz. SI, sPESI ve RV/LV oranlarının 30 günlük mortaliteyi öngörmede anlamlı olduğu ve en yüksek prediktif değerin PESI'den sonra sPESI'de olduğu gösterildi.
Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı Tomografi Pulmoner Anjiografi, PESI, Pulmoner Tromboemboli, RV/LV Oranı, SI, sPESI,

Abstract:
ABSTRACT

Comparison of Shock Index, sPESI Score and Right Ventricular Dysfunction in terms of Mortality in Patients with Pulmonary Thromboembolism
	Aim: Pulmonary thromboembolism is a cardiovascular disease that occurs as a result of occlusion of the main pulmonary artery and/or its branches due to thrombus or any other reason. PTE requires urgent diagnosis and treatment, especially in parallel with the developments in imaging methods. Some scoring systems are used to predict the mortality of PTE. In our study, we aimed to show the superiority of sPESI, SI and RV/LV ratio in predicting 30-day mortality.
Material and Method: This is a retrospective study. Patients diagnosed with acute PTE who applied to the Health Sciences University Şişli Hamidiye Etfal Training and Research Hospital Emergency Department between 01 January 2017 and 17 November 2021 were included. Demographic and clinical features and vital parameters of the patients were recorded. Shock index, sPESI score and RV/LV ratio were calculated. Sok index ≥1.0, sPESI ≥1.0, and RV/LV≥1.0 were considered as high risk.
Results: The total number of patients included in the study was 205, of which 55.6% were female and 44.4% were male. The mean age of the patients in our study was 67.1 ± 16.6 (20.0- 105.0). In the multivariate regression analysis for mortality, only age and tachypnea differed significantly. We found statistically significant sPESI, SI, RV/LV ratio in the mortality group (p<0.05). In our study, we accepted PESI (AUC: 0.776) as the gold standard and performed ROC analysis to determine mortality in sPESI (AUC: 0.697), SI (AUC: 0.654) and RV/LV ratio (AUC: 0.605). We found that the sPESI, SI and RV/LV ratios were moderately predictive and statistically significant, respectively (p<0.005). Among these independent variables, we found the sPESI with the highest sensitivity (93,8%) to be SI (72.6%) when we took the cut-off with the highest specificity as 1. Among these variables, sPESI has the highest negative predictive value (94.3%).
Conclusion: We think that CTPA can be used as a single procedure for diagnosis and risk stratification in patients with acute PTE. It was shown that SI, sPESI and RV/LV ratios were significant in predicting 30-day mortality and the highest predictive value was for sPESI after PESI.
Keywords: Computed Tomography Pulmonary Angiography, PESI, Pulmonary Thromboembolism, RV/LV Ratio, SI, sPESI,