Yetişkin tenisçilerde dehidratasyonun reaksiyon zamanına etkisinin incelenmesi
Examining the effects of dehydration on reaction time in adult tennis players
Yazar: ALİ GÜNAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİGAR KÜÇÜKKUBAŞ
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Spor = Sports
Dizin: Dehidratasyon = Dehydration ; Reaksiyon zamanı = Reaction time ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Tenis = Tennis ; Tenisçiler = Tennis players

Özet:
Bu çalışmanın amacı, yetişkin tenisçilerde dehidratasyonun reaksiyon zamanına etkisini incelemektir. Çalışmaya yaşları 18-32 arasındaki (ortalaması 24.3 ± 4) en az 2 yıldır, haftada 2 gün antrenman yapan 35 tenis oyuncusu gönüllü katılmıştır. Vücut ağırlığı ortalaması; 71 ± 8.37 (Aralık = 57.70-87.20) kg, boy ortalaması; 1.75 ± 006 (Aralık = 1.70-1.88) cm, antrenman yaşı 4.07 ± 1.43 (Aralık = 2-6) olan sporcuların; 1. gün Bruce protokolü ile VO2maks (maksimal oksijen kullanımı) değerleri (VO2maks =59.47 ± 6.50 ml/kg/dk) belirlenmiştir. 
 Sporcuların reaksiyon zamanları (RZ) sırasıyla egzersiz öncesi dinlenik durumda, egzersiz protokolü ve sauna sonrasında (Opto Jump, Microgate, Bolzano, Italy) ölçülmüştür. Egzersiz protokolü (3. gün, normal hidratasyon durumunda): idrar yoğunluğunun refraktometre (Soif marka, China) kullanılarak kontrol edilen sporcular normal hidratasyon durumunda egzersiz protokolüne alınmışlardır. Karvonen Metodu kullanılarak önceden belirlenen VO2maks değerinin %60'ında 6x15 dk (8 dakika dinlenme aralıkla) koşu bandında, toplam 90 dakika koşu egzersiziyle dehidrate edilmişlerdir. Sauna protokolü (5. Gün, normal hidratasyon durumunda): Sporcular egzersizden 2 gün sonra yeniden normal hidratasyon durumuna geldiklerinde egzersiz protokolündeki sıvı miktarı kadar saunada sıvı kaybettirilerek dehidrate edilmişlerdir. Her iki egzersiz ve sauna protokol sonrasında hemen RZ ölçümleri alınmıştır.
Sporcuların egzersiz ve sauna yoluyla dehidratasyon durumlarında RZ'ye etkisini test etmek için tekrarlı ölçümlerde ANOVA testi yapılmıştır. İkili karşılaştırmalarda ise bağımsız örneklerde T testi kullanılmıştır. 
İstatistiksel analizlere göre ortalama değerlerden sol ayak egzersiz öncesi-sonrası RZ arasında, egzersiz öncesi-sauna sonrası değerlerinde sol ayak RZ değerlerinde, sol el egzersiz öncesi-sonrası ve egzersiz sonrası ile sauna sonrası değerleri arasında fark görülmüştür (p<0.05). En iyi değerler incelendiğinde, sağ ayak, sol ayak egzersiz öncesi ve sonrası değerler arasında, egzersiz sonrası ile sauna sonrası RZ karşılaştırmasında ise sol elde ortalama ve en iyi RZ değerleri arasında anlamlı fark görülmüştür (p<0.05).
Egzersiz ve sauna sonrasında sporcularda orta düzey dehidratasyon görüldüğü halde RZ üzerinde olumsuz etki görülmemiştir. RZ performansının artışındaki sonucun nedeni, metabolizmanın hızlanması ve nöral aktivitenin hızlanması nedeniyle olabilir.

Anahtar Kelimeler: Dehidratasyon, Reaksiyon zamanı, Tenis,

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effect of dehydration on reaction time in adult tennis players. 
 Thirty five tennis players, were training 2 days/week for at least 2 years between the ages of 18-32 (mean 24.3 ± 4 years), participated voluntarily in the study. Body weight average was 71 ± 8.37 (R = 57.70-87.20) kg, height average; 1.75 ± 006 (R = 1.70-1.88) cm, and training age was 7.07 ± 1.43 of the tennis players. Bruce protocol used to determine Maximal Oxygen Consumption (VO2max) (59.47 ± 6.50 ml/kg/min) for calculation of the intensity from VO2max by using the Karvonen method. on the first day.
 Reaction Time (RT) (Opto jump, Microgate, Bolzano, Italy) of athletes were measured at rest, after exercise, and after sauna protocols respectively. Third day, hydrated athletes, whose urine density were controlled by using refractometer (Soif brand, China), were included in the exercise protocol. Athletes were dehidrated at the pre-determined %60 of VO2max for 6x15 min (8 minutes rest interval) on the treadmill with a total of 90 minutes of running exercise. Fifth day of the protocol, sauna protocol was applied to hydrated athletes two days after exercise. They were dehydrated by sauna by losing amount of fluid as much as in the exercise protocol. Reaction Time measurements were taken immediately after both of exercise and sauna protocols.
Repeated measures of ANOVA was performed to test the effects of dehydration on RT of athletes through exercise and sauna. Paired samples T-test was used to compare the two different. 
According to statistical analysis the average values from the left foot pre-exercise post exercise RT, pre-sauna values after the values in RT in the left foot and the left hand the exercise of pre-post and post-exercise after a sauna with a difference between the values was observed (p<0.05). When examined the best values, right foot, left foot before and after exercise after a sauna after exercise in comparison between the values of RT, left-hand and the average of RT values was observed significant difference between the best (p<0.05). 
 Although moderate dehydration was seen in athletes after exercise and sauna protocols, RT performances were affected positively in both of the exercise and sauna dehydration. The results of the increase in the RT performance  may be due to the increased metabolism and increased neural activity.

Key words: Dehydration, Reaction Time, Tennis