Prader-Willi sendromlu bireye koruyucu sağlık becerilerinin öğretiminde kendini yönetme stratejilerinin etkililiği
Effectiveness of self-management strategies in teaching preventive health skills to individuals with Prader-Willi syndrome
Yazar: NECATİ DOĞUŞ ELMAS
Danışman: PROF. DR. HASAN AVCIOĞLU
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi / Yurtdışı Enstitü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada temel olarak amaçlanan, genetik bir farklılık olan Prader-Willi Sendromu'na sahip bireye koruyucu sağlık becerilerinin öğretiminde kendini yönetme stratejilerinin etkililiğini belirlemektir. Araştırmanın bağımlı değişkeni, egzersiz programı takip etme, diyet programı takip etme ve günlük alması gereken ilaçları takip etme gibi koruyucu sağlık becerilerinin öğretimini içermektedir. Bağımsız değişken olarak ise kendini yönetme stratejilerinin paket halinde kullanıldığı öğretim programı seçilmiştir. Araştırma sürecinde tek denekli araştırma yöntemlerinden biri olan "davranışlar arası yoklama evreli çoklu yoklama modeli"  kullanılmıştır.
Çalışmanın katılımcısı, KKTC'nin Gazimağusa ilçesinde Gazimağusa Ticaret Lisesi'nde eğitim gören 16 yaşında Prader-Willi Sendromu'na sahip bir kız öğrencidir. Bulgular, kendini yönetme stratejileri paket öğretim programının koruyucu sağlık becerilerinin kazanılmasında etkili olduğunu ve bu becerilerin öğrenimden sonraki 1. ve 2. haftalık dönemlerde de sürdürülebildiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, bu becerilerin farklı ortamlarda ve farklı bireylerle de genelleme gösterdiği gözlemlenmiştir.
Araştırmanın sosyal geçerlik bulguları; katılımcı öğrenci, ailesi ve öğretmenlerinin kendini yönetme stratejilerini olumlu bulduklarını ve farklı becerin öğretiminde öğrencileri için kullanma niyetinde olduklarını göstermektedir. Bulgular, literatürdeki benzer çalışmalarla karşılaştırılmış ve ileriye dönük çalışmalar için öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The main purpose of this study is to determine the effectiveness of self-management strategies in teaching preventive health skills to individuals with Prader-Willi Syndrome, which is a genetic variant. The dependent variable of the study includes teaching preventive health skills such as following an exercise program, following a diet program, and following daily medications. The curriculum in which self-management strategies were used as a package was selected as the independent variable. The "multiple probe model with inter-behavioral probe phase", one of the single-subject research methods, was used in the research process. The participant of the study was a 16-year-old female student with Prader-Willi Syndrome studying at Famagusta Trade High School in the Famagusta district of TRNC. The findings revealed that the self-management strategies package curriculum was effective in acquiring preventive health skills and that these skills could be maintained in the 1st and 2nd weeks after the training. In addition, it was observed that these skills generalized in different environments and with different individuals.
Social validity findings of the study; The findings show that the participating students, their families and teachers found the self-management strategies positive and intended to use them for their students in teaching different skills. The findings were compared with similar studies in the literature and suggestions for future studies were presented.