Avrupa melezi (Larix decidua Mill.) ağacının farklı gövde yüksekliklerinin yongalevhanın kalite özellikleri üzerine etkisi
The effectives of different body of european larch (Larix decidua Mill.) on quality feature of particleboard
Yazar: SELDA MUHCU
Danışman: PROF. DR. GÖKAY NEMLİ ; DOÇ. DR. NADİR AYRILMIŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ağaç İşleri = Wood Products ; Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Fiziksel özellikler = Physical properties ; Islanabilirlik = Wettability ; Mekanik özellikler = Mechanical properties ; Yonga levha = Particle board ; Yüzey pürüzlülüğü = Surface roughness

Özet:
Bu çalışmada Avrupa Melezi (Larix decidua Mill.) ağacının farklı gövde yüksekliklerinden elde edilen yongalardan üretilen yongalevhaların fiziksel, mekanik ve yüzey özellikleri arasındaki farklılıklar incelenmiştir. Bu doğrultuda Avrupa Melezi (Larix decidua Mill.) ağacının 0-3m, 3-6m, 6-9m, 9-12m ve 12-15m gövde yüksekliklerinden yongalar elde edilmiştir. Gövde yüksekliğinin artmasıyla lif uzunluklarında ve çeper kalınlıklarında azalma, lümen genişliklerinde artma gözlenmiştir. Bununla birlikte selüloz, lignin ve holoselüloz miktarları azalırken, hemiselüloz miktarının arttığı tespit edilmiştir. Yine gövde yüksekliğindeki artışa bağlı olarak %1'lik NaOH çözünürlüğünün, sıcak su çözünürlüğünün, soğuk su ve alkol-benzen çözünürlüğün azaldığı ve pH değerinin düştüğü görülmüştür. Levhaların mekanik, fiziksel ve yüzey özelliklerinin belirlenmesinde önemli rolü olan oduna ait bu anatomik ve kimyasal özelliklerin gövde yüksekliğinin artışına bağlı olarak değişimi yongalevhaların mekanik fiziksel ve yüzey özelliklerini olumsuz yönde etkilemiştir. Gövde yüksekliğindeki artış ile rutubet ve özgül ağırlık değerlerinde belirgin bir değişim olmazken kalınlığına şişme ve su alma oranında artış olduğu ve eğilme direnci, eğilmede elastikiyet modülü ile yüzeye dik çekme direnci değerlerinin düştüğü tespit edilmiştir. Ayrıca gövde yüksekliğinin artması ile temas açısı değerlerinin ve yüzey pürüzlülüğünün yükseldiği görülmüştür. En iyi fiziksel (kalınlık artışı oranı, su alma oranı), mekanik (eğilme direnci, eğilmede elastikiyet modülü, yüzeye dik çekme direnci) ve yüzey (yüzey pürüzlülüğü ve temas açısı) özellikleri 0-3m gövde yüksekliğinden alınan yongalardan üretilen yongalevhalarda elde edilmiştir. 0-3m ve 3-6m gövde yüksekliğinden elde edilen yongalardan üretilen yongalevhaların genel kullanım, iç mekan uygulamalarında, kuru şartlarda yük taşıyıcı olarak ve nemli şartlarda yük taşıyıcı olmadan kullanım için öngörülen şartları taşıdığı belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, the differences among the physical, mechanical and surface properties of particleboard produced with particles produced from the different body heights of European larch (Larix decidua Mill.) were investigated. Accordingly, the particles were produced from the 0-3m, 3-6m, 6-9m, 9-12m and 12-15m body height of European larch (Larix decidua Mill.). As the body height increases, a decrease in the fiber length and wall thickness and an increase lumen width were observed. However; increasing amount of hemicellulose was determined while amount of cellulose, lignin and holocellulose decreased. Also, with an increase in body height, decreasing of 1%NaOH solubilities, hot water solubilities, cold water solubilities and alcol-benzen solubilities, decreasing of pH were seen. Chancing of anatomic and chemical properties which have important role in determining of particleboards? mechanical, physical and surface properties of wood depend on an increase in body height affected negatively to mechanical, physical and surface properties. While values of density and moisture amount don?t change, an increase in rate of water absorption and rate of increase in welling and a decrease in values of modulus of rupture, modulus of elasticity and internal bond strength were determined. Also, increasing of contact angle and surface roughness was seen with increase in body height. The best physical (rate of water intake, rate of increase in thickness), mechanical (modulus of rupture, modulus of elasticity, internal bond strength) and surface properties were determined the particleboards which produced from particles obtained from 0-3m body height. The particleboards which produced from particles produced from 0-3m and 3-6m body height were determined to provide the perceived conditions for general usage, indoor applications, as charge carrier on dry air and as not charge carrier on wet air usage.