Uluslararası mal ticaretinin kolaylaştırılması kapsamında yetkilendirilmiş yükümlü statüsünün dış ticarete etkisi: Türkiye örneği
The impact of the status of authorized operator on the facilitation of international commerce of goods: Turkey's case
Yazar: ELİF NUR EKEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDEM TURGAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Para Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Ticaret = Trade ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası ticaret = International trade ; Uluslararası ticaret = International trade ; Yetkilendirilmiş yükümlülük = Authorized economic operator ; İhracat = Export

Özet:
Bu çalışma uluslararası mal ticaretini kolaylaştırma kapsamında Türkiye'de uygulanan Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü'nün Türkiye'nin dış ticaretine olan etkisini araştırmak maksadıyla yapılmıştır. Bu çalışmada ticaret erbaplarının yaptıkları ticaret esnasında yerine getirmeleri gereken pek çok işlemde kolaylık sağlayan ve pek çok işlemde söz konusu statü sahiplerine yapacakları işlemlerde öncelik tanıyan ve bu yolla yapılan ticareti kolaylaştıran Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü'nün, Türkiye dış ticaretinde ihracat bazında kısa ve uzun vadede olası etkisi incelenmiştir.
Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü'nün Türkiye dış ticaretine etkisinin yanı sıra söz konusu statünün Türkiye dış ticaretindeki yeri resmi dış ticaret istatistikleri veri setinden faydalanılarak ifade edilmiştir. Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü'nün Türkiye dış ticaretindeki yeri incelenirken verilerin gruplandırılması maksadıyla Geniş Ekonomik Kategorilere Göre Sınıflamadan (BEC), Tüm Ekonomik Faaliyetlerin Uluslararası Standart Sanayi Sınıflamasından (ISIC Rev.3) ve ISIC Rev 3'ün bir alt sınıflaması olan İmalat Sanayi Üretim Teknoloji Sınıflamasından (İSUT) yararlanılmıştır. Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü'nün Türkiye dış ticaretine etkisi ekonometrik analiz ile incelenmiştir ve sonuçları değerlendirilmiştir.
Yapılan ekonometrik analiz sonucunda tez boyunca bahsedilen beklentilerle doğru bir ilişki ortaya çıkmakta, uluslararası ticareti kolaylaştırma kapsamında Yetkilendirilmiş Yükümlü Statüsü'nün uzun dönemde ihracatı olumlu yönde etkilediği ve kısa dönemde ise Türkiye'nin ihracatına etki etmediği ortaya çıkmaktadır.

Abstract:
This study aims to investigate Status of Authorized Operator which is applied in order to facilitate the commerce of goods and its impact to the Turkish international trade. In this study, Status of Authorized Operator which facilitates many traders during their commercial processes and prioritize the status holders in many processes and its impact to Turkish international trade in the short and long term.
Status of Authorized Operator's impact on Turkey's international trade as well as its status utilized from the data set from the official international trade statistics. During the examination of Status of Authorized Operator's impact on Turkey's international trade, in order to group the data set, Broad Economic Category (BEC), All Economic Activities International Standard Industrial Classification of (ISIC Rev. 3) and (İSUT) which is a sub-classification of Manufacturing Industry Technology Classification ISIC Rev. 3 were utilized. Status of Authorized Operator's effects of Turkey's international trade was examined by econometric analysis and results are evaluated.
The results of the econometric analysis emerges a proportionate relationship with the expectations throughout the thesis and Status of Authorized Operator's positive impact on exports in the long term and no impact to Turkey's export in the short term.