Kişisel yatırım tercihleri üzerinde davranışsal finansın etkisi
The effect of behavioral finance on personal investment preferences
Yazar: SALEH MEHDİYEV
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAYRİYE BAŞCI NUR
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İkt. Gelişme ve Uluslararası İkt. Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Bireysel yatırımcılar = Individual investors ; Davranışsal finans = Behavioral finance ; Kişisel yatırımlar = Personal  investments ; Tercih = Preference ; Yatırım kararları = Investment decisions ; Yatırımcı davranışı = Investors behavior

Özet:
Bu araştırmanın amacı kişisel yatırım tercihleri üzerinde davranışsal finansın etkisinin ortaya çıkarılmasıdır. Araştırmada nicel araştırma deseni kullanılmış olup tarama modelinde bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini toplamda 406 kişi oluşturmuştur. 150 kişi ile Manisa, İzmir, Bursa ve İstanbul illerinde yüz yüze görüşülmüştür. Kalan 256 kişi ile online anket tekniğinden faydalanılarak veri toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ve Hamurcu (2015) tarafından geliştirilen davranışsal finans ölçeği kullanılmıştır. Araştırmaya katılanların demografik verileri ve çalışma durumlarına yönelik sorulara frekans analiz uygulanmış, verilerin dağılımı "n" ve "%" olarak tablolarda sunulmuştur. Sonrasında, araştırmada kullanılan Davranışsal Finans Eğilimleri ölçeklerine ait ifadelerin ortalama ve standart sapmaları değerlendirilmiştir. Kullanılan ölçeklerin güvenirliği; Cronbach's Alpha katsayısı ile değerlendirilmiştir. Davranışsal Finans Eğilimleri ölçeklerinin demografik verilere göre farklılık gösterip göstermediği anlamlılık testleri ile analiz edilmiştir. Hangi analizin kullanılacağına karar vermeden önce, verilerin normal dağılıma uyup uymadığı Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro-Wilk sınamaları ile değerlendirilmiştir. Normal dağılıma uymayan verilerin; analizi için ikili karşılaştırmalarda Mann Whitney U testi, iki veya daha fazla değişkenin karşılaştırılmasında ise; Kruskal-Wallis H testi kullanılmıştır. Anlamlı çıkan analizlerde hangi gruplar arasında fark olduğunun belirlenmesi için Mann Whitney U testi ile ikili karşılaştırmalar yapılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişki Spearman korelasyon testi ile değerlendirilmiştir. Araştırmanın analizinde SPSS v23 istatistik programı kullanılmıştır. Yatırım yaparken esas alınan faktörlere göre değerlendirildiğinde,  faiz oranlarını ve alınan tüyoları esas alanların, diğer gruplara göre yatırım körlüğü etkisi yüksek bulunmuştur. Siyasi istikrar ve analiz yöntemlerini esas alanların ise diğerlerine göre yatırım körlüğü etkisinin düşük olduğu; aracı kurum yönlendirmesi, alınan tüyolar, analiz yöntemlerini esas alanların diğer gruplara göre kazanma tutkusu etkisinin yüksek olduğu; siyasi iktidar, ekonomik istikrar, faiz oranları ve alınan tüyoları esas alanların kararlarda muhafazakarlık etkilerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of this research is to reveal the effect of behavioral finance on personal investment preferences. Quantitative research design was used in the research and it is a survey model study. The sample of the study consisted of 406 people in total. Face-to-face interviews were conducted with 150 people in the provinces of Manisa, İzmir, Bursa and Istanbul. Data were collected with the remaining 256 people using the online survey technique. Personal information form prepared by the researcher and behavioral finance scale developed by Hamurcu (2015) were used as data collection tools. Frequency analysis was applied to the questions about the demographic data and working status of the participants, and the distribution of the data was presented in the tables as "n" and "%". Afterwards, the mean and standard deviations of the expressions of the Behavioral Finance Tendency scales used in the research were evaluated. The reliability of the scales used; It was evaluated with Cronbach's Alpha coefficient. Significance tests were used to analyze whether the Behavioral Finance Tendency scales differed according to demographic data. Before deciding which analysis to use, whether the data fit the normal distribution was evaluated by Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests. Data that do not conform to the normal distribution; Mann Whitney U test in pairwise comparisons for analysis, and in comparison of two or more variables; Kruskal-Wallis H test was used. Pairwise comparisons were made with the Mann Whitney U test to determine between which groups there was a significant difference in the analysis. The relationship between the scales was evaluated with the Spearman correlation test. SPSS v23 statistical program was used in the analysis of the research. When evaluated according to the factors taken as a basis while investing, the investment blindness effect of those who took interest rates and the tips received was found to be higher than other groups. Those who are based on political stability and analysis methods have a low investment blindness effect compared to others; those who rely on brokerage house guidance, tips and analysis methods have a higher passion for winning effect compared to other groups; It has been determined that those who take political power, economic stability, interest rates and the tips taken as the basis have higher conservatism effects in the decisions.