Bertolt Brecht'in tiyatro oyunlarında tarihsellik
Historicity İn Bertolt Brecht's plays
Yazar: KAMİL GENÇTÜRK
Danışman: PROF. DR. METİN BALAY
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tiyatro Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts

Özet:
Bertolt Brecht Marksizm de önemli olan diyalektik ve tarihselleştirme yöntemini sanatında maddeci bir anlayışla yoğurmuş, tarihselleştirmeyi güncel olanın tarihsel hale getirilmesi, yani güncelliğin tarihin yasalarına kabul ettirilmesi amacıyla gerçekleştirmiştir. Brecht tarihsellik ile tarihsel olaylara ve onların edebiyattaki yansımalarına farklı bir açıdan bakıldığında bambaşka sonuçlar vereceğine inanmış böylece tarihin bugüne kadar süren seyredişinin değiştirilebileceğini göstermek istemiştir. Tarihselleştirme sayesinde kişilerin olaylara olan dürtüleri ve davranışlarıyla çelişkiler ortaya serilmiş bu yöntemle seyircinin oyuna olan mesafesi korunarak(yabancılaştırılarak) tüm çalışmalar nesnel bir tabana oturtulmuştur. Brecht oyunlarında geçmiş zaman dilimlerindeki tarihsel dinamikleri görünür kılmaya çalışmış, epik- diyalektik tiyatroda kapitalizm ve sınıflı toplum eleştirisi yaparak seyircisini düşünmeye çağırmıştır. Sanatını ezilen sınıflara gerçeği kavratmak için değil, sadece gerçeği değiştirme gücünü aşılamak için kullanmıştır. Brecht'in oyunlarında tarihsellik güçlendikçe dolayısıyla yabancılaştırma da yetkinleşmiş, oyunlarında tarihsellik en belirgin yöntem olarak yerini almıştır.Hazırlanan bu eserde ilk olarak sanatta tarihsellik kavramı incelenecek ve Bertolt Brecht'in sanat anlayışı içerisinde tarihsellik yöntemini nasıl kullandığı iki model oyun ile örneklenecektir.Anahtar sözcükler: Brecht, tarihsellik, diyalektik, çatışma

Abstract:
Bertolt Brecht blended the dialectic and the method of historical update that are important for Marxism with a materialist understanding and fulfilled the historical update so as to record current events in history namely, to adopt currency to historical laws. Brecht believed it would bring different outcomes when historicity, historical events and their reflections in the literature are evaluated in a variety of perspectives in this manner, he wanted to show it? s possible to change the historical progress so far. Thanks to historical update the contradictions were introduced by means of impulses and behaviors of people towards events and by this method all studies were set on an objective foundation by keeping the distance between the spectator and the play (making them alienated). In all his plays, Brecht, tied to make historical dynamics in past periods visible, called his spectators for thinking by criticizing capitalism and classified society in the epic-dialectic theatre. He used his art only to instill with the power of changing the reality not to make oppressed classes to comprehend the reality. In his plays, so as historicity got strong consequently alienation matured and historicity took its place as the most obvious way in his plays.In this prepared study, firstly, the concept of historicity in the art will be examined and how Bertolt Brecht used the historicity method in understanding of art will be illustrated by two model plays.Key words: Brecht, historicity, dialectic, skirmish