Stafilokok suşlarında metisilin direncinin farklı yöntemlerle belirlenmesi ve metisilin dirençli stafilokoklarda çoğul antibiyotik direncinin incelenmesi
Detection of methicillin resistance by different methods in staphylococcus strains and investigation of multiple antibiotic resistance in methicillin resistant staphylococci
Yazar: MÜRŞİT HASBEK
Danışman: PROF. DR. YAHYA HAKGÜDENER
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2002
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology

Özet:
ÖZET Çalışmamızda çeşitli klinik örneklerden izole edilen stafilokoklarda, metisilin direncinin farklı yöntemlerle belirlenmesi, bu yöntemlerin duyarlılık ve özgüllüklerinin karşılaştırılması ve metisilin dirençli stafilokoklarda çoğul antibiyotik direncinin saptanması amaçlanmıştır. Metisilin direncinin saptanması amacı ile, agar tarama testi (referans test), agar dilüsyon testi, disk difuzyon testi ve otomatize sistem (Sceptor®) kullanılmıştır. Ayrıca ticari antibiyotik duyarlılık diskleri kullanılarak disk difuzyon tekniği ile çoğul antibiyotik direnci de araştırılmıştır. Çalışılan İSO stafilokok suşunda metisiline direnç oranı ; agar tarama testi ile % 38.7, disk difuzyon yöntemi ile % 38, agar dilüsyon yöntemi ile % 37.3, Sceptor® tekniği ile %36.7 olarak bulunmuştur. Elde edilen bu sonuçlar karşılaştırıldığında, kullanılan yöntemler arasında, istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır ( p > 0.05 ). Metisiline duyarlı stafılokokların büyük oranda diğer antibiyotiklere de duyarlı oldukları saptanmıştır. Bunun yanı sıra metisiline dirençli olan stafılokoklann ise diğer antibiyotiklere de dirençli oldukları belirlenmiştir. Metisilin duyarlı ve dirençli stafilokoklarda karşılaştırıldığında, belirlenen direnç oranlan farkı trimetoprim-sulfametaksazol'ün dışında diğer antibiyotikler yönünden istatistiksel olarak da anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Trimetoprim-sülfametaksazol'ün ise metisilin duyarlı stafılokoklann yanı sıra metisilin dirençli stafilokoklarda da düşük direnç oranlan gözlenmiştir. Çalışılan tüm stafilokok suşlan vankomisine duyarlı bulunmuştur. Sonuç olarak, stafilokok suşlannda metisilin direncinin belirlenmesi amacıyla kullanılan yöntemler arasında, istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p> 0.05). Ancak otomatize sistemdeki duyarlılığın diğer testlere göre düşük olması, az da olsa metisilin direncini belirleyememe olasılığım ortaya çıkarmaktadır. Otomatize sistemlerin kullanıldığı merkezlerde metisilin direncinin daha iyi belirlenebilmesi için NCCLS' in de doğrulama testi olarak önerdiği agar tarama testinin, ek olarak kullanılmasının uygun olacağı düşünülmektedir. Aynca metisilin dirençli stafilokoklarda, çoğul antibiyotik dirençliliğinin de bulunduğu gözlenmiştir. iv

Abstract:
SUMMARY In our study, we aimed to investigate the detection of methicillin resistance in clinically isolated Staphylococcus strains by different methods and to compare the specifity and sensitivity these methods. We also tried to determine multiple antibiotic resistance in methicillin resistant Staphylococcus strains. Agar screening test (reference test), agar dilution test, disc diffusion test and automatised system (Sceptor®) were used to determine the methicilline resistance. Multiple antibiyotic resistance was investigated with antibiotic susceptibility discs obtained commercially by disc diffusion method. Methicillin resistance was detected as 38.7 % by agar screening test, 38 % by disc diffusion method, 37.3 % by agar dilution method, 36.7 % by Sceptor® method in clinical isolates of Staphylococcus strains. It was not statistically significant when these methods were compared (p>0.05). We have shown that methicilline sensitive Staphylococcus strains were also sensitive to most of other antibiotics. We also observed that methicilline resistant Staphylococcus strains were resistant to other antibiotics. When resistance rates of methicilline sensitive and methicilline resistant, Staphylococcus strains were compared, it was statistically significant in all antibiotics except trimethoprime- sulfamethoxasole (p<0.05). Low resistance rates of TMP- SMX were found in methicilline resistant Staphlococcus strains as well as methicilline sensitive Staphlococcus strains. We observed that all Staphylococcus isolates were sensitive to vamcomycine. In conclusion, it was not found statistically significant when comparement was done between methods of detection of methicilline resistance (p>0.05), but there may be a small risk of not detecting methicilline resistance due to the relative low sensitivity in automatised systems. It is suggested that agar screening method should be used in addition to automatised systems to detect methicilline resistance as NCCLS suggests. It is also observed that there is multiple antibiotics resistance in methicilline resistant Staphylococcus strains.