Rheum ribes L. ekstratını içeren sert jelatin kapsüllerin kalite kontrolünün yapılması ve oksidatif stres üzerine etkilerinin incelenmesi
Quality control of hard gelatin capsules containing rheum ribes L. extract and investigation of its effects on oxidative stress
Yazar: METİN YILDIRIM
Danışman: YRD. DOÇ. DR. EBRU DERİCİ EKER
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Teknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Bitki özütü = Plant extract ; Jelatin = Gelatin ; Kalite kontrol = Quality control ; Kalite kontrol = Quality control ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Rheum ribes L. = Rheum ribes L. ; Türkiye = Turkey ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal

Özet:
Rheum türleri tıbbı açıdan önemli bitkilerdir. Rheum ribes L. yerel olarak ışkın, uçkun ve 
uşgun diye bilinmektedir. Genellikle Lübnanda, İranda ve Türkiyenin doğusunda yetişmektedir.
Rheum ribes L. genç sürgüleri diyare için kullanılırken bitkinin çeşitli bölümlerinden elde
edilmiş sular hemoroid ve kızamık tedavisinde kullanılmaktadır. Çalışmamızda önemli
antioksidan aktivitesi olduğu saptanan Rheum ribes L.  ekstraktının sert jelatin kapsül
formülasyonu hazırlanması ve kalite kontrol açısından  değerlendirilmesi ve kapsül
formülasyonu yapılan bitkisel ekstrakt'ın in vitro olarak antioksidan özellik gösterip
göstermediği incelenmiştir. Sert jelatin kapsüllere doldurulan Rheum ribes L. ekstraktlarında
yığın açısı tayini, yığın dansitesi, sıkıştırılmış dansite, elek analizi, dolumu yapılan sert jelatin
kapsüllere ise dağılma testi, ağırlık sapması testi yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre yığın
açısı 27˚, yığın dansitesi  0,37 g/ml, sıkıştırılmış dansite 0,46 g/ml, elek analizi d

43,99 µm, dağılma testi için ise suni mide vasatında  1 dakika 12 saniye, suni barsak
vasatında 2 dakika 10 saniyede kapsüller dağılma göstermiştir, dolumları yapılan kapsüllerde
ağırlık sapması 0,808 mg'dır. Sonuç olarak elde edilen verilere göre, Avrupa Farmakopesi baz
alındığında kapsüllere dolum yapılan tozun akışkanlığı mükemmel, elek analizi sonucuna göre
tozun inceliği orta derecede ince bulunmuştur. Bu sonuçlara göre Rheum ribes L. ekstraktı
içeren sert jelatin kapsüllerin formülasyon açısından bir sorun teşkil etmediği ve piyasada gıda
takviyesi olarak kullanılabileceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
Rheum species are important plants in terms of medicine. Rheum ribes L. locally known 
ışkın, uçkun and uşgun. It is usually grown in Lebanon, Iran and the east of Turkiye Rheum ribes
L. juveniles are used for diarrhea and water from various parts of the plant is used for
hemorrhoids and measles treatment. We investigated the preparation of Rheum ribes L. . 
Extract, which has significant antioxidant activity in our study, from the standpoint of
preparation and quality control of hard gelatin capsule formulation and investigated whether
the capsule extract had antioxidant properties in vitro.  Rheum ribes L. extracts filled with hard
gelatin capsules were subjected to bulk angle determination, bulk density, compacted density,
sieve analysis, and rigid gelatin capsules which were filled with a dispersion test and a weight
deviation test. According to the results obtained, the pile angle was 27 °, the bulk density was
0.37 g / ml, the compressed density was 0.46 g / ml, the sieve analysis was d50 214.734 μm, the
d90 was 43.99 μm and the dissolution test was 1 minute 12 seconds , capsules scattered in
artificial bowel medium in 2 minutes and 10 seconds, and the weight deviation in filled capsules
was 0,808 mg. As a result, according to the obtained results, the fluidity of the capsules filled
with the European Pharmacopoeia is excellent and the powder is slightly thinner than the sieve
analysis result. These results suggest that hard gelatin capsules containing Rheum ribes L.
extract do not constitute a problem for formulation and may be used as food supplements on
the market.