Çocuklarda genel anestezide kullanılan farklı ventilasyon modlarındaki atelektazi sıklığının akciğer ultrasonografisi ile değerlendirilmesi
Evaluation of atelectasis frequency in different ventilation modes used in general anesthesia in children with lung ultrasonography
Yazar: AHMET ARAS
Danışman: PROF. DR. ASLI DÖNMEZ
Sağlık Bakanlığı / Ankara Etlik Şehir Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Çocuklarda Genel Anestezide Kullanılan Farklı Ventilasyon Modlarındaki Atelektazi Sıklığının Akciğer Ultrasonografisi ile Değerlendirilmesi
Amaç: Çalışmamızda, çocuklarda genel anestezide kullanılan volüm kontrollü ve basınç kontrollü ventilasyon modlarının, atelektazi üzerine olan etkilerini modifiye akciğer ultrasonografisi skorlarıyla karşılaştırmayı ve akciğer basınçları üzerine etkilerini gözlemlemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Etik Kurul onayı alındıktan sonra, ebeveynlerinden bilgilendirilmiş onam formları alınan 2-10 yaş arası, genel anestezi altında elektif cerrahi planlanan, ASA sınıfı 1-2 olan, cerrahi işlemin en az 30 dakika süreceği öngörülen, bilinen akciğer hastalığı olmayan toplam 110 hasta çalışmaya dahil edildi. Standart premedikasyon ve monitörizasyon sonrası Modifiye Akciğer Ultrasonografi Skorlarını (MLUS) belirlemek amacıyla transtorasik akciğer ultrasonografisi (USG) ile atelektazi skorlaması yapıldı. Anestezi indüksiyonunu takiben LMA yerleştirildi ve hastalar randomize olarak basınç kontrollü ventilasyon (PCV) veya volüm kontrollü ventilasyon (VCV) olmak üzere iki gruba ayrıldı. MLUS ölçümleri LMA yerleştirilmesi sonrası 10. dakikada, ekstübasyon öncesinde ve ekstübasyondan sonra 10. dakikada olmak üzere tekrarlandı. LMA yerleştirilmesi sonrası 10. dakikada ve ekstübasyon öncesinde olmak üzere toplam 2 kez tüm hastaların hemodinamik parametreleri ve solunum mekaniklerine dair verileri kaydedildi. Bunlarla birlikte tüm hastaların yaş, kilo, boy, BMI, ASA skorları, ek hastalıkları, uygulanan cerrahi işlemleri ve cerrahi süreleri kaydedildi. Ekstübasyon sonrası tüm hastalar anestezi sonrası bakım ünitesine teslim edildi.
Bulgular: Çalışmaya 52'si VCV ve 52'si PCV ile ventile edilen olmak üzere toplam 104 çocuk dahil edildi. Gruplar arası demografik özellikler benzer bulundu. Ekstübasyon öncesinde (p=.028) ve ekstübasyon sonrası 10. dakikada (p=.013) VCV grubunun MLUS skorları, PCV grubundan anlamlı olarak yüksek bulundu. Çalışmamızda hastaların, hafif sedasyon altında %56'sında, genel anestezi altında %100'ünde atelektazi tespit edildi. En şiddetli atelektazi bulguları dependent akciğer bölgelerinde idi. VCV modu ile ventile edilen grubun ekstübasyon öncesi peak basınç (p<.001), plato basıncı (p=.017) ve sürücü basınçları (p=.009) PCV grubundan anlamlı şekilde yüksek bulundu. Hem LMA sonrası 10. dakika hem de ekstübasyon öncesi ölçümlerinde kompliyans değerleri PCV modunda daha yüksekti ancak bu fark istatistiksel olarak anlamlı değildi. Kompliyans değerleri, intraoperatif süreçte PCV modunda korunurken, VCV modunda anlamlı olarak düştü (p=.002). 2-5 yaş arası çocukların kompliyans değerleri, 5-10 yaş arası çocuklara göre tüm zaman dilimlerindeki ölçümlerde her iki ventilasyon modunda da anlamlı şekilde düşük bulundu (p<.001). Ventilasyon grupları arasında intra-operatif süreçte hemodinamik parametrelerde anlamlı fark bulunmadı.
Sonuç: Hastaların %56'sında hafif sedasyonla, %100'ünde genel anestezi ile atelektazi oluştuğunu gözlemledik. VCV grubundaki hastalarda atelektazinin şiddeti PCV'ye göre anlamlı olarak daha fazlaydı ve dependent akciğer bölgelerinde daha belirgindi. PCV modu ile akciğer kompliyansının daha iyi korunduğu tespit edildi. PCV modu perioperatif süreçte atelektazi riskini azaltarak çocuklarda pulmoner komplikasyonların önlenmesinde daha etkili olabilir.

Anahtar Kelimeler: akciğer ultrasonografisi, genel anestezi, atelektazi, VCV, PCV, MLUS, pulmoner basınçlar, kompliyans

Abstract:
Evaluation of Atelectasis Frequency in Different Ventilation Modes Used in General Anesthesia in Children with Lung Ultrasonography
Objective: This study aims to compare the effects of volume-controlled ventilation (VCV) and pressure-controlled ventilation (PCV) modes used in general anesthesia on atelectasis in children, using modified lung ultrasonography scores (MLUS), and to observe their impact on lung pressures.
Materials and Methods: Following Ethics Committee approval, 110 patients aged 2-10 years, classified as ASA 1-2, scheduled for elective surgery under general anesthesia, and without known lung disease, were included. All had informed consent from their parents, and surgeries were expected to last at least 30 minutes. Standard premedication and monitoring were administered, and atelectasis scoring was performed using transthoracic lung ultrasonography to determine MLUS. After anesthesia induction, patients had a laryngeal mask airway (LMA) inserted and were randomly assigned to either the PCV or VCV group. MLUS measurements were taken at the 10th minute post-LMA placement, before extubation, and at the 10th minute post-extubation. Hemodynamic parameters and respiratory mechanics data were recorded at the same intervals. Additionally, patient demographics, ASA scores, comorbidities, surgical procedures, and surgery duration were documented. Post-extubation, all patients were transferred to the post-anesthesia care unit.
Results: The study included 104 children, with 52 in the VCV group and 52 in the PCV group. Demographic characteristics were similar between groups. The VCV group had significantly higher MLUS scores before extubation (p =.028) and at the 10th minute post-extubation (p =.013) compared to the PCV group. Atelectasis was observed in 56%of patients under light sedation and 100%under general anesthesia, with the most severe findings in dependent lung regions. Pre-extubation peak pressure (p <.001), plateau pressure (p =.017), and drive pressures (p =.009) were significantly higher in the VCV group. While compliance values were higher in the PCV mode at both the 10th minute post-LMA and before extubation, the difference was not statistically significant. Compliance values remained stable in PCV mode during the intraoperative period but decreased significantly in VCV mode (p =.002). Compliance values were significantly lower in children aged 2-5 compared to those aged 5-10 across all time periods (p<.001). No significant difference in hemodynamic parameters was observed between ventilation groups during the intraoperative period.
Conclusion: Atelectasis occurred in 56%of patients under light sedation and 100%under general anesthesia. Atelectasis severity was significantly higher in the VCV group compared to the PCV group and was more prominent in dependent lung regions. Lung compliance was better preserved with PCV mode. Therefore, PCV mode may be more effective in preventing pulmonary complications in children by reducing the risk of atelectasis during the perioperative period.

Keywords: lung ultrasonography, general anesthesia, atelectasis, VCV, PCV, MLUS, pulmonary pressures, compliance