Örgütlerde yaratıcı ve yenilikçi davranışların geliştirilmesinde pozitif psikolojik sermaye ve pozitif örgütsel değişkenlerin rolünün incelenmesi
An examination of the role of positive psychological capital and positive organizational variables in development of creative and innovative behaviors in organizations
Yazar: GÜLŞAH VURAL ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. GÖNEN İLKAR DÜNDAR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Liderlik = Leadership ; Pozitif psikolojik sermaye = Positive psychological capital ; Psikolojik sermaye = Psychological capital ; Yaratıcılık = Creativity ; Yenilikçi davranış = Innovative behaviour ; Yenilikçilik = Innovativeness ; Örgüt iklimi = Organizational climate ; Örgütsel davranış = Organizational behavior ; Örgütsel psikoloji = Organizational psychology ; Örgütsel yaratıcılık = Organizational creativity

Özet:
Bu tez çalışmasında, çalışanların yaratıcı ve yenilikçi iş davranışları sergilemelerinde pozitif bireysel ve örgütsel değişkenlerin rolü araştırılmaktadır. Pozitif bireysel değişken olarak pozitif psikolojik sermaye, pozitif örgütsel değişkenler olarak ise pozitif liderlik ve pozitif örgüt iklimi incelenmektedir. Bu doğrultuda öncelikle pozitif psikolojik sermaye, yaratıcılık ve yenilikçilik, pozitif liderlik ve pozitif örgüt iklimi kavramları ayrıntılarıyla ele alınmaktadır. Daha sonra bu kavramların araştırıldığı çalışmalar hakkında bilgi sunulmaktadır. Tez çalışmasının son bölümü ise pozitif psikolojik sermaye ve pozitif örgütsel değişkenlerin yaratıcı ve yenilikçi iş davranışlarının ortaya çıkmasındaki etkisinin incelendiği bir araştırmayı içermektedir.  Bu bölümde öncelikle araştırmada kullanılacak ölçeklerin Türkçe'ye uyarlandığı pilot çalışma sunulmaktadır. Sonrasında ise 311 kişinin katıldığı araştırmanın aşamaları ve bulguları anlatılmaktadır. Araştırmada yer alan hipotezlerin sınanması için Pearson korelasyon analizi, basit regresyon analizi ve hiyerarşik regresyon analizi kullanılmıştır. Anketi yanıtlayanların demografik özelliklerinin belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı analizlerden yararlanılmıştır. Araştırmada sonuç olarak, çalışanların pozitif psikolojik sermaye düzeyleri ile yaratıcı ve yenilikçi davranışlar sergileme sıklıkları arasında yüksek düzeyde pozitif bir ilişki olduğu ve yaratıcı ve yenilikçi davranış sergileme sıklıklarının pozitif psikolojik sermaye düzeylerinden etkilendiği saptanmıştır. Bu bulgulara ek olarak, çalışanların pozitif psikolojik sermaye düzeylerinin yaratıcı ve yenilikçi iş davranışları üzerindeki olumlu etkisinin örgütte algıladıkları pozitif liderlik ve pozitif örgüt iklimi düzeyi yükseldikçe arttığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this dissertation, the role of positive individual and organizational variables in development of creative and innovative work behaviors is investigated. Individual positive variables are represented by positive psychological capital where as positive leadership and positive organizational climate are examined as positive organizational variables. In this regard; concepts of positive psychological capital, creativity and innovation, positive leadership and positive organizational climate are discussed in detail. Then, the previous research done on these constructs is presented. The final chapter of the study encompasses the research conducted to examine the effects of positive psychological capital and positive organizational variables in development of creative and innovative work behaviors. In this chapter, a pilot study is followed by the steps and findings of the main research conducted with 311 participants. Pearson correlation analysis, simple regression analysis and hierarchical regression analysis are performed to test the research hypotheses. In order to determine the demographic characteristics of the research participants, descriptive statistical analysis are run. As a result, a positive strong relationship is found between the level of employees' positive psychological capital and the frequency of their creative and innovative work behaviors. It is also concluded that the frequency of employees' creative and innovative work behaviors are effected by the level of their positive psychological capital. Additional to these findings, it is found that the positive effect of positive psychological capital on creative and innovative work behaviours increased as employees' percepted higher positive leadership and positive organizational climate in organization.