Az katlı konut yapıları için ekolojik tasarım ilkelerinin uygulama örnekleri ile incelenmesi
Analysis of ecological design principles for low storey housing buildings with application examples
Yazar: MİNA HAMİDİ SLOCUM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU BALABAN ÖKTEN
Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Küresel ölçekte kaynakların hızla ve bilinçsizce tüketimi sorunu doğayı ve çevreyi olumsuz etkilemektedir. Tüketilen doğal kaynakların geri kazanılması gibi bir durumda olası değildir. Doğanın korunabilmesinin çözüme kavuşturulması adına sürdürülebilirlik kavramının her alanda yerini alması gerekmektedir. Sürdürülebilir mimari yaklaşımlar çözüm sürecinin önemli bir parçasını oluşturmaktadır.
Bu tez çalışmasında, yaşamsal faaliyetlerden dolayı oluşan zararlı etkilerin en aza indirilmesi için sürdürülebilir mimari ilkeler irdelenerek, insan yaşıntısı için temel beş önemli unsur olan enerji, su, malzeme, iç konfor ve arazi seçimi konularına odaklanılmıştır. Bu kapsamda, kaynak tüketiminde önemli etkisi olan binalar ele alınmıştır. Sürdürülebilirliğin binalarda uygulaması olan "yeşil bina" ile "ekolojik bina" kavramları tanıtılmıştır. Bu hususta yapıların, sürdürülebilirlik açısından değerlendirilmelerini sağlayan ve uluslararası kuruluşlar (Leed, Breeam gibi) tarafından gerçekleştirilen sertifikalandırma yöntemlerine değinilmiştir. Bu sistemlerin ulusal sertifikasyon çalışmaları ile olan benzer ve farklı özellikleri kıyaslanmıştır.
Tez kapsamında, Türkiye'de hem uluslararası hem de ulusal sürdürülebilir sertifika sistemlerinin çalışmalarından ve ilerleyişinden bahsedilmiştir. Bu konuda yüksek katlı konut yapılarında yol katediliyorken, az katlı konut yapılarında aynı şekilde olmadığı gözler önüne serilmiştir. Bu noktada az katlı konut kavramı ve ekoloji kavramı detaylıca ele alınmıştır.
Çalışmada, Türkiye'de az katlı konut yapılarının yapımında artış görülüyorken, ekolojik tasarım ilkelerine dikkat edilen, sertifika sistemlerinden yararlanılan az katlı yapı uygulamalarının göz ardı edildiği tespit edilmiştir. Daha sonra, belirlenen ilkeler doğrultusunda az katlı ekolojik konut tasarımlarının yöntem ve teknikleri Dünya'dan uygulanmış örnek çalışmalar üzerinden bahsedilmiştir. Seçilen projelerde özellikle yoğun nüfusa hitap eden konut yapılarına ve sistemlerine dikkat çekilmiştir.
Tezin son bölümünde ise, Dünya genelinde az katlı ekolojik konut yapı örnekleri çalışması yapılmıştır. Bu amaçla, Türkiye'de de bu yapı türlerinin uygulamaların artması ümit edilmektedir.

Abstract:
The problem of rapid and unconscious consumption of resources on a global scale has a negative impact on nature and the environment. It is unlikely in such a situation to recover the consumed natural resources. In order to solve this problem and manage the protection of nature, the concept of sustainability should take its place in every field and sustainable architectural approaches constitute an important part of the solution process.
In this thesis study, in order to minimize the harmful effects caused by human beings and their vital activities, sustainable architectural principles are examined with focusing on energy, water, material, interior comfort and land selection which are the five basic elements for human life. In this context, buildings that have a significant impact on resource consumption are discussed. The concepts of "green building" and "ecological building", which are applications of sustainability in buildings, have been introduced. In this regard, the certification methods which enable the buildings to be evaluated in terms of sustainability that are performed by international organizations (Leed, Breeam etc.) are mentioned. These international certification methods' similar and different features have been compared with national certification procedures.
In the thesis, the work of both international and national sustainability certification systems and their progress in Turkey has been mentioned. In this regard while there is progress and improvement in high-rise residential buildings, it has been shown that it is not the same in low-rise residential buildings. At this point, the concept of low-rise housing and the concept of ecology are discussed in detail.
In the study, the number of low-rise residential buildings being constructed are seen to be increasing in Turkey. Meanwhile in these low-rise structures ecological design principles and the utilization of certification systems have been found to be ignored. Then, methods and techniques of low-rise ecological housing designs in line with the determined principles are mentioned through the case studies applied from around the world. In the selected projects, attention has been drawn to residential structures and systems that appeal to the dense population.
In the last part of the thesis, low-rise ecological house building examples were studied around the world. For this purpose, it is hoped that the implementation of this type of structure will increase in T