Sıçanlarda oluşturan yara enfeksiyon modelinde typha türünün histolojik ve immünolojik parametrelere etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of typha species on histological and immunological parameters in a wound infection model in rats
Yazar: ELİFNAZ İLGAR
Danışman: PROF. DR. SEVGİ KALKANLI TAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İmmünoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Bakteriyel enfeksiyonlar = Bacterial infections ; Pseudomonas enfeksiyonları = Pseudomonas infections ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal

Özet:
Amaç: Pseudomonas aeuruginosa ile oluşturulan yara enfeksiyon modelinde Typha latifolia cinsinin yara iyileşmesi üzerindeki makroskopik, histolojik, immünolojik ve antimikrobiyal etkisinin araştırılması amaçlanmaktadır.
Gereç ve Yöntem: Sıçanlarının sırt bölgesine anestezi altında 2 cm2 tam kat yara oluşturularak Pseudomonas aeuruginosa yara üzerine enjekte edildi. Kırk sekiz adet sıçan sekiz ayrı gruba ayrıldı. Kontrol grubuna merhem tedavisi uygulanmazken, referans grubu dekspantenol ile her gün tedavi edildi. Diğer iki grup ise Typha latifolia çiçeği etanol ekstresinden hazırlanan farklı konsantrasyonda merhem ile tedavi edildi. Makroskopik olarak, yara kapanması ve yara boyutu gözlemlendi. Çalışmanın 7. ve 16. günlerinde eksize edilerek toplanan yara dokuları histolojik, immünolojik ve mikrobiyolojik yöntemlerle analiz edildi.  
Bulgular: Makroskopik olarak gözlemlediğimizde, %20 Typha latifolia grubunun 16.gün yara iyileşme düzeyi, Yara+Enfeksiyon (p:0.001) grubundan anlamlı şekilde yüksekti (p<0.05). Histolojik olarak değerlendirdiğimizde, Yara+Enfeksiyon grubunun 16.gün granülasyon dokusu, %20 Typha latifolia (p:0.015) ve Dekspantenol (p:0.015) gruplarından anlamlı şekilde düşük bulundu (p<0.05). %20 Typha latifolia grubunun 7.gün α-SMA yoğunluğu, Yara+Enfeksiyon (p:0.001) ve Dekspantenol (p:0.016) gruplarından anlamlı şekilde yüksekti (p<0.05). %20 Typha latifolia 16.gün IL-1β düzeyi, Yara+Enfeksiyon grubu (p:0.001) ve Dekspantenol (p:0.007) gruplarından anlamlı şekilde düşüktü (p<0.05). Tüm gruplarda 16.gün IL-10 düzeyi, 7.günden istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksekti (p<0.05). Tüm gruplarda, 16.gün bakteri sayısı, 7.günden istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşüktü (p<0.05). 
Sonuç: Typha latifolia çiçeği etanol ekstresinden hazırlanan merhemin yara iyileştirici olarak olumlu etkileri olduğu bulunmuştur. 

Anahtar Kelimeler: Pseudomoas aeruginosa, Typha latifolia, Tıbbi bitki, Yara iyileşmesi

Abstract:
Aim: The aim is to investigate the macroscopic, histological, immunological and antimicrobial effects of Typha latifolia on wound healing in a wound infection model created with Pseudomonas aeuruginosa.
 Material and Method: A 2 cm2 full-thickness wound was created on the back of rats under anesthesia and Pseudomonas aeuruginosa was injected into the wound. Forty-eight rats were divided into eight separate groups. While the control group was not treated with ointment, the reference group was treated with dexpanthenol every day. The other two groups were treated with ointment prepared from Typha latifolia flower ethanol extract at different concentrations. Macroscopically, wound closure and wound size were observed. Wound tissues were excised and collected on the 7th and 16th days of the study and analyzed with histological, immunological and microbiological methods.
Results: When we observed macroscopically, the wound healing level of 20% Typha latifolia group on day 16 was significantly higher than that of the Wound + Infection (p: 0.001) group (p<0.05). When we evaluated histologically, the granulation tissue of the Wound + Infection group on day 16 was significantly lower than that of the 20% Typha latifolia (p: 0.015) and Dexpanthenol (p: 0.015) groups (p<0.05). The α -SMA density of the 20% Typha latifolia group on day 7 was significantly higher than that of the Wound + Infection (p: 0.001) and Dexpanthenol (p: 0.016) groups (p<0.05). 20% Typha latifolia IL-1β level on day 16 was significantly lower than Wound+Infection group (p:0.001) and Dexpanthenol (p:0.007) groups (p<0.05). IL-10 level on day 16 in all groups was statistically significantly higher than day 7. (p<0.05). Bacterial count on day 16 was statistically significantly lower than day 7 in all groups (p<0.05).
  Conclusion: It was found that the ointment prepared from the ethanol extract of Typha latifolia flower had positive wound healing effects.

Key Words: Medicinal plant, Pseudomonas aeruginosa, Typha latifolia, Wound healing