Pandemilerin toplumsal, psikolojik ve ekonomik etkilerinin incelenmesi: Aksaray ili COVID-19 örneği
Investigation of social, psychological and economic effects of pandemics: The case of Aksaray province COVID-19
Yazar: RUMEYSA AYŞE GÜDEN
Danışman: DOÇ. DR. MAHMUT SAADİ YARDIM
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aksaray = Aksaray ; COVID 19 = COVID 19 ; Ekonomik etki = Economic effect ; Pandemiler = Pandemics ; Psikolojik etki = Psychological effect

Özet:
İnsanoğlu yaşamı boyunca kaynağı her zaman kesin olarak tespit edilemeyen ve pek çok ciddi sağlık sorunlarına sebep olan yeni virüsler ile tanışmaktadır. Yirmi birinci yüzyılda ise dünyanın en önemli gündemi ve en acil sorumluluğu COVID-19 pandemisi ile mücadele etmek olmuştur. COVID-19 pandemisinin sağlık, toplumsal, ekonomik ve çevresel etkilerinin boyutları incelenmeye devam edilmektedir. Bu araştırmada, pandemilerin toplumsal, psikolojik ve ekonomik etkilerinin Aksaray ili özelinde COVID-19 pandemisi örneği ile incelenmesi ve ilişkili olduğu özelliklerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, tanımlayıcı tipte epidemiyolojik bir çalışma olarak planlanmıştır. Araştırma verileri, 2020 yılı aralık ayı içinde toplanmıştır. Araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu ve COVID-19 fobisi ölçeği (C19P-S) veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Verilerin giriş ve analizinde SPSS 25.0 istatistik paket programı kullanılmıştır. İstatistiksel analiz sonuçları Ki-kare testi, düzeltilmiş Pearson Ki-kare testi ve tanımlayıcı istatistiklerle sunulmuştur. Araştırmaya 18 ila 84 yaş arasındaki 328 kadın, 314 erkek katılmıştır. Katılımcıların COVID-19 fobisi (C19P-S) puanları düşük, orta ve yüksek düzey olarak sınıflandırılmıştır. Katılımcıların COVID-19 fobisi yaşama düzeyi, COVID-19 fobisi ölçeği (C19P-S) ile psikolojik, somatik, sosyal ve ekonomik COVID-19 fobisi olarak dört kategoride incelenmiştir. COVID-19 fobisi (C19P-S) düzeyi ile katılımcıların cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, medeni durum, çocuk sayısı, kronik hastalık, mesleki statü ve kendi bildirimlerine göre ekonomik durum arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Araştırma sonuçları, COVID-19 fobisini yaşama nedenlerine yönelik çalışmaların yürütülme gerekliliğini ortaya koymaktadır.

Abstract:
Throughout life, human beings are confronted with new viruses whose sources cannot always be determined precisely and which cause many serious health problems. In the twenty-first century, the most important agenda and most urgent responsibility of the world has been to fight the COVID-19 pandemic. The extent of the health, social, economic and environmental impacts of the COVID-19 pandemic continue to be examined. The study aim was to examine the social, psychological, and economic effects of pandemics in Aksaray province with the example of COVID-19 pandemic and determine the characteristics associated with it. The study was planned as a descriptive epidemiological study. Data was collected in December 2020. The questionnaire form prepared by the researcher and the COVID-19 phobia scale (C19P-S) were used in the study as data collection tools. SPSS 25.0 statistical package program was used for data entry and analysis. Statistical analysis results are presented with Chi-square test, corrected Pearson Chi-square test and descriptive statistics. 328 women and 314 men aged 18 to 84 years participated in the study. Participants' COVID-19 phobia (C19P-S) scores were classified as low, moderate, and high. Participant's level of experiencing COVID-19 phobia was examined with the COVID-19 phobia scale (C19P-S) in four categories as psychological, somatic, social and economic COVID-19 phobia. A significant relationship was found between the level of COVID-19 phobia (C19P-S) and the participants' gender, age, education level, marital status, number of children, chronic disease, occupational status and their self-reported economic status. The results of the research reveal the necessity of conducting studies on the causes of experiencing COVID-19 phobia.