Sabit protez ölçülerinde ölçü kaşığına uygulanan kuvvet miktarının ve akıcı kıvamlı ölçü maddesi kalınlığının ölçü doğruluğuna etkisi
The effect of the amount of force applied to the impression tray and the thickness of the light body on the impression accuracy in fixed prosthesis impression
Yazar: EKİN BENGİSU ERGÜL
Danışman: PROF. DR. OSMAN CUMHUR SİPAHİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Diş Hekimliği Fakültesi / Protez Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: CAD/CAM = CAD/CAM ; Dental materyaller = Dental materials ; Dental protezler = Dental prosthesis ; Diş protezi tasarımı = Dental prosthesis design ; Protezler ve implantlar = Prostheses and implants ; Ölçü = Measure

Özet:
Bu çalışmanın amacı, prepare edilmiş dişlerden A Tipi ve C Tipi Silikon ölçü materyalleri ile ölçü alımı esnasında ölçü kaşığına uygulanan ve kişiden kişiye değişkenlik gösteren parmak basıncı miktarının ölçü doğruluğuna olan etkisini değerlendirmek ve ölçü alımı aşamasında uygulanacak optimal kuvveti belirlemektir. Çalışmanın bir diğer amacı da çift karıştırma tekniğinde son aşamada kullanılan akıcı kıvamlı ölçü maddesi kalınlığının ölçü doğruluğuna olan etkisini belirlemek ve optimal kalınlık miktarını saptamaktır. Çalışmada kullanılan başlangıç ana modeli CAD/CAM yöntemiyle tasarlandı ve üretildi. Akıcı kıvamlı ölçü materyali için yer sağlayacak farklı kalınlıklarda plastik yer tutucular üretildi. Ana model laboratuvar tipi tarayıcıda taranarak dijital referans model elde edildi. Elde edilen ana model tarama verileri tersine mühendislik programı kullanılarak çakıştırıldı. Ölçü materyali (A tipi ve C tipi silikon), boşluk ve kuvvet kombinasyonu dahilinde grupların oluşturularak (24 grup) ana modelden her bir grup için 8'er adet ölçü alındı. Elde edilen 196 adet ölçüye Tip IV dental alçı dökülmesi ve model elde edildi. Modellerin laboratuvar tipi tarayıcı ile tarandı ve elde edilen verilerin aralıklı, bitişik ve tam ark olacak şekilde üç farklı şekilde hazırlandı. Ana model STL dosyaları ile bire bir çakıştırma yaparak Sapma miktarlarının hesaplandı ve edilen veriler istatistiksel olarak incelendi. Çalışmanın sonuçlarına göre çalışma modellerinin tümü, başlangıç ana modeline göre boyutsal anlamda farklılık gösterdi (p<0.05). Materyalin A Tipi Silikon veya C Tipi Silikon olmasının akıcı kıvamlı ölçü materyali için bırakılan boşluk miktarının ve ölçü alımı esnasında uygulanan kuvvet büyüklüğünün ölçülerin ve çalışma modellerinin doğruluğunu etkilediği görüldü. Tam ark dişli restorasyonların veya kısa dişsiz boşlukların ölçüleri alınırken akıcı kıvamlı ölçü materyali için yer bırakılmaksızın 35N kuvvet uygulanmasının ölçü ve model doğruluğunu anlamlı derecede arttırdığı saptandı. C Tipi silikon ile alınan ölçülerde düşük kuvvet 
uygulanmasının ve akıcı kıvamlı ölçü materyali için 1.5 mm boşluk bırakılmasının ölçü ve model doğruluğunu arttırdığı belirlendi. Aralıklı dişsiz boşlukların ölçüsünde A Tipi silikonların anlamlı olarak daha doğru ölçüler ve alçı modeller elde edilmesini sağladığı görüldü. Aralıklı dişsiz boşluklarda C Tipi silikon ile ölçü alırken akıcı kıvamlı ölçü materyali için 1.5 mm kadar yer bırakılmasının ve düşük kuvvetler uygulanmasının doğruluğu daha yüksek ölçü ve modellerin elde edilmesini sağladığı tespit edildi.

Abstract:
The aim of the present study was to evaluate the effect of finger pressure magnitude applied on impression trays while making impressions with type A and type C silicone impression materials, and to determine the optimal force in order to obtain highly accurate and precise impressions. The second aim was to determine the effect of light body impression material's thickness used in double mixing technique on the accuracy of impressions and to determine the optimal thickness amount. The master model used in the study was designed and produced using CAD/CAM technology. Plastic spacers with different thicknesses were produced to provide space for the light body material. The digital reference model was obtained by scanning the master model with a laboratory scanner. The master model scan data was superimposed using reverse engineering program. Twenty four groups (n=8) were defined with the combination of 4 spacer thickness and 3 different force magnitudes for 2 different impression materials. Type IV plaster was cast and 196 stone models were obtained. The models were scanned with an extraoral scanner and recorded as STL file. STL files were transformed to 3D Design program (Meshmixer) and modified according to measurement regions; full arch (all abutments on the master model), long (4 abutments representing tooth prepared for long span fixed prostheses) and short (representing 3 adjacent abutments). Deviations were calculated by superpositioning the master model's STL files and 192 experimental models' STL files. Obtained data were statistically analyzed. All models showed significantly different dimensions compared to the initial master model (p<0.05). The amount of space left for the light body material and the magnitude of force applied during impression procedure significantly affected the accuracy of impressions and experimental models for both type A and type C silicones (p<0.05). Highest accuracy and precision values were obtained with 35N force and 0 mm (zero) space left for light body material for the impression of full-mouth fixed restorations (or short-span fixed prosthesis). Significantly highest accuracy and precision values were obtained with lower force (15N) and 1.5 mm space left for light body for type C silicone (p<0.007). Type A silicone provided significantly more accurate plaster models for long span (multi pontic) fixed prostheses (p<0.00). While making impression with C type silicone for long span fixed prosthesis, leaving a space of 1.5 mm for the light body material and applying lower forces (15N) enabled significantly highly accurate models (p<0.005).