Yaygın eğitim öğrenme faaliyetlerinin aktif yaşlanma bağlamında incelenmesi
The investigation of non-formal education learning activities in the context of active aging
Yazar: MUSTAFA KÖK
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA AYDIN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada, yaygın eğitimde öğrenme faaliyetlerinin 60 yaş ve üzerindeki bireylerin aktif yaşlanmanın kişisel, sosyal, davranışsal, sağlık ve sosyal katılım ile fiziki çevre belirleyicileri ve ekonomik belirleyicilerine yönelik elde ettikleri deneyimler incelenerek yaygın eğitim öğrenme faaliyetlerinin aktif yaşlanmaya nasıl bir katkı sunduğu belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışma, Konya ilindeki bir Halk Eğitimi Merkezinde 2022-2023 eğitim-öğretim yılında düzenlenen yaygın eğitim öğrenme faaliyetlerine katılan 60 yaş ve üzeri 28 kursiyerin gönüllü katılımıyla gerçekleştirilmiştir.
Çalışma, nitel araştırma yönteminin durum çalışması deseni kullanılarak yapılmıştır. Çalışmada ilk olarak konu belirlenmiş ve ardından alan araştırması yapılarak çalışmanın yol haritası oluşturulmuştur. Daha sonra yaygın eğitim öğrenme faaliyetlerine katılan kursiyerler ve bu kursiyerlerin katıldıkları kurs faaliyetleri ile kursların yapıldığı mekânlar tespit edilmiştir. Kursiyerlere sorulacak yarı yapılandırılmış görüşme formları hazırlanarak 3 kursiyerden alınan cevaplar değerlendirilerek kursiyerler tarafından anlaşılmadığı düşünülen sorular değiştirilmiş ve yeni sorular hazırlanarak görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerden elde edilen veriler öncelden belirlenmiş kodlara göre betimsel analiz ile özetlenip yorumlanmış ve içerik analizi ile derinlemesine incelenmiştir.
Araştırmanın bulguları, yaygın eğitimde sunulan öğrenme faaliyetlerine katılım sağlayan kursiyerlerin bu kurslardan elde ettikleri deneyimler; kişisel belirleyicilere ilişkin deneyimler, sosyal belirleyicilere ilişkin deneyimler, davranışsal belirleyicilere ilişkin deneyimler, sağlık ve sosyal katılım ilişkin deneyimler olmak üzere altı ayrı başlık kullanılarak incelenmiştir. Ana başlıklar da kendi içinde daha önceden oluşturulan kodlar doğrultusunda alt başlıklara ayrılmıştır. 
Psikolojik rahatlama, keyif alma ve mutlu olma, kendini geliştirme ve yeteneklerini keşfetme, hayata tutunma ve moral bulma, farklı beceriler öğrenme, özgüven kazanma, stresten uzaklaşma, kişisel belirleyiciler; Yeni bir çevre edinme ve sosyalleşme, çevre ile etkileşim, dijital okuryazarlık ve teknoloji kullanımı, gençlerle iletişim ve tecrübe paylaşımı, ev ortamından-monoton bir yaşamdan-sorunlardan kaçış, sosyal belirleyiciler; fiziksel aktivitelerde bulunma ve yaşama hareketlilik katma, sağlıklı beslenmeye özen gösterme,  kişisel bakım ile kılık kıyafete özen gösterme ve temizlik, ilaç kullanımı, davranışsal belirleyiciler; sağlığın korunması ve hastalıkların önlenmesi, zihni aktif olarak kullanma, kendini sağlıklı ve zinde hissetme, ortam değişikliği ve topluma katılma, güvenli gıda, sağlığa ilişkin belirleyiciler; öğrendiği becerileri günlük fiziksel ortamına aktarabilme, zamanı planlama, fiziki ortamı önemseme-konforlu yaşam ve güven, bakım-onarım ve tamirat işlerini yapabilme,  toplu taşıma araçlarını kullanabilme, fiziki çevre belirleyicileri; Hobi amaçlı katılım, ekonomik gelir elde etme, kendi ihtiyacını karşılama, üretim yapabilme ise ekonomik belirleyiciler başlıklarıyla ele alınmıştır. 
Çalışmada yaygın eğitim öğrenme faaliyetlerine katılan kursiyerlerin bu faaliyetlere katıldıktan sonra aktif yaşlanmanın kişisel, sosyal, davranışsal, sağlık ile fiziki çevre belirleyicileri ve ekonomik belirleyicilere ilişkin olumlu deneyimler elde ettikleri görülmüştür. Araştırma sonuçları doğrultusunda ileri yetişkin bireylerin yaygın eğitim öğrenme faaliyetlerine katılımlarını artıracak yasal, yönetsel düzenlemelerin yapılması; sosyal ve çevresel ortamların oluşturulması; eğitim programlarının gözden geçirilerek güncellenmesi gibi çalışmaların yapılması önerilebilir.

Abstract:
In this study, it was tried to determine how non-formal education learning activities contribute to active ageing by examining the experiences of individuals aged 60 and over on personal, social, behavioural, health and social participation, physical environment determinants and economic determinants of active ageing. The study was carried out with the voluntary participation of 28 trainees aged 60 and over who participated in non-formal education learning activities organized in the 2022-2023 academic year at a Public Education Center in Konya.
The study was conducted using the case study design of qualitative research method. In the study, firstly, the subject was determined and then the road map of the study was created by conducting field research. Then, the trainees participating in non-formal education learning activities and the course activities attended by these trainees and the places where the courses were held were identified. Semi-structured interview forms to be asked to the trainees were prepared and the answers received from 3 trainees were evaluated and the questions that were not understood by the trainees were changed and new questions were prepared and interviews were conducted. The data obtained from the interviews were summarised and interpreted by descriptive analysis according to predetermined codes and analysed in depth by content analysis.
The findings of the study were analysed under six main headings: experiences related to personal determinants, experiences related to social determinants, experiences related to behavioural determinants, experiences related to health and social participation. The main headings were also divided into subheadings in line with the previously created codes. 
Psychological relaxation, enjoying and being happy, self-development and discovering talents, holding on to life and finding morale, learning different skills, gaining self-confidence, getting away from stress, personal determinants; Acquiring a new environment and socialising, interacting with the environment, digital literacy and technology use, communication and experience sharing with young people, escaping from home environment-monotonous life-problems, social determinants; physical activities and adding mobility to life, taking care of healthy nutrition, taking care of personal care and clothing and cleanliness, drug use, behavioural determinants; behavioural determinants; protection of health and prevention of diseases, active use of the mind, feeling healthy and fit, change of environment and participation in society, safe food, health-related determinants; transferring the skills learned to the daily physical environment, time planning, caring for the physical environment-comfortable life and trust, maintenance-repair and repair work, using public transport, physical environment determinants; participation for hobby purposes, earning economic income, meeting their own needs, production are discussed under the titles of economic determinants. 
In the study, it was seen that the trainees who participated in non-formal education learning activities had positive experiences about personal, social, behavioural, health, physical environment determinants and economic determinants of active ageing after participating in these activities. In line with the results of the research, it can be recommended to make legal and administrative arrangements to increase the participation of older adults in non-formal education learning activities; to create social and environmental environments; to review and update training programmes.