Mandalardan postmortem elde edilen spermalarda dondurmanın DNA hasarı ve bazı spermatolojik parametreler üzerine etkisi
Effect of cryopreservation on dna damage and various sperm parameters in the post-mortem obtained buffalo
Yazar: ESER AKAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MURAT SELÇUK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı​
Derece: Doktora, 2014
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: DNA = DNA ; DNA hasarı = DNA damage ; Dondurarak saklama = Cryopreservation ; Mandalar = Buffaloes ; Postmortem değişmeler = Postmortem changes ; Sperm = Spermatozoa

Özet:
Amaç: Yapılan bu çalışmanın amacı, mezbahanelerden kesim sonrası alınan manda testislerinden elde edilen epididimal spermalarda dondurmanın spermatozoon DNA hasarı ve bazı spermatolojik parametreler üzerine etkisinin incelenmesidir.
Materyal ve Metot: Samsun il ve ilçe mezbahanelerinden kesim sonrası alınan 50 adet erkek Anadolu mandası (3 yaş ve üzeri) testislerinde morfometrik ölçümler yapıldı. Elde edilen epididimal spermalarda yapılan spermatolojik muayenelerle spermatozoa yoğunluğu (x106 sp/ml), spermatozoa progresif motilitesi (%), ölü/canlı spermatozoa oranı (%), anormal spermatozoa oranı (%) ve spermatozoon DNA hasarı saptandı. 
Bulgular: Araştırmada taze sperma ile çözüm sonu sperma progresif motilitesi, ölü spermatozoa oranı, orta kısım anomalisi, kuyruk anomalisi ve toplam anomali oranları arasında önemli (p<0,001) farklılıkların olduğu saptandı. Taze sperma ile çözüm sonu spermadaki DNA hasarı değerleri arasındaki farkın önemli (p<0,0001) olduğu belirlendi. Araştırmada morfometrik testis ölçümlerinden cauda epididimis ağırlığı ile taze spermadaki progresif motilite korelasyon değeri önemli (p<0,05) bulundu.
Sonuç: Elde edilen epididimal spermalarda taze ve çözüm sonrası progresif motilite oranları yapılan çalışmalarla uyumlu bulunmuş ve post-mortem elde edilen epididimal manda spermasının biyoteknolojik yöntemlerde kullanılabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmanın, mandalarda döl verimini olumsuz etkileyecek spermatozoon DNA hasarının düzeyinin belirlenmesi ile ülkemizde manda popülasyonunun iyileştirilmesine ilişkin yapılacak araştırmalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Artan spermatozoon DNA hasarından döl veriminin ne derece etkilendiğinin belirlenmesi ve dondurulan-çözdürülen spermada spermatozoon DNA hasarını en az düzeye indirmek için daha kapsamlı araştırmalar yapılmasının yararlı olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Aim: The purpose of this study, investigation of the effects of freezing on DNA damage and some sperm parameters in epididymal sperm obtained from the buffalo testicles taken from slaughterhouses after slaughtering. 
Material and Method: Morphometric testicular measurements were detected in 50 male Anatolian buffaloes (3 years old and above) testicles taken from Samsun provinces and districts slaughterhouses after slaughtering. Spermatological examination of the spermatozoa concentration (x106 sp/ml), sperm motility (%), live/dead spermatozoa rate (%), abnormal spermatozoa rate (%) were determined. Sperm DNA damage values were determined.
Results: In the study, differences between the fresh and thawed sperm motility, dead sperm, the central portion of anomalies, tail anomalies and total anomaly values were found statistically significant ( p<0.001). Differences between fresh and thawed sperm DNA damage values were also found statistically significant (p<0.0001). Correlations value between caput epididymis weight and fresh motility was found statistically significant (p<0.05).
Conclusion: Because of determination compatible levels in fresh and thawed sperm motility rate, obtained post-mortem of buffalo semen that may be suitable for biotechnological methods has been concluded. It is tought to contributed to researchs related to the improvement of buffalo populations in our country by determining of sperm DNA damage levels that have negative affects on fertility. More extensive researchs will be useful for determinating the effect of  increased sperm DNA damage on fertility and minimizing the sperm DNA damage in frozen-thawed semen.