Dayanıklılık aktivitesinde antrenman maskesi kullanımının etkilerinin incelenmesi
A study of the physiological effects of using a training mask on endurance training
Yazar: MUAMMER SERTAÇ ÖZEL
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KAMİL ÖZER
Gedik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Spor = Sports
Dizin: Antrenman = Training ; Fiziksel dayanıklılık = Physical endurance ; Hipoksi = Hypoxia ; Oksijen satürasyonları = Oxygen saturation ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Ventilasyon = Ventilation ; Yüksek irtifa = High altitude

Özet:
Bu çalışmanın amacı, yüksekliği simüle eden antrenman maskesinin dayanıklılık aktivitesi sırasındaki bazı fizyolojik parametreler üzerindeki akut etkisini incelemektir. Bu çalışma Galatasaray Spor kulübünde lisanslı olarak futbol oynayan 21 ve 19 yaş altı takımlarından 25 erkek sporcuya uygulanmıştır. Sporculara 48 saat ara ile, shuttle run dayanıklılık testi ilk önce maskesiz daha sonraki testi maskeli olacak şekilde yapıldı. Sporcuların boy, ağırlık, beden yağ yüzdesi, maskesiz istirahat nabzı(IN) ve maskeli(INM), maskesiz istirahat laktat düzeyi(IL) ve maskeli(ILM), maskesiz istirahat dakika solunum sayısı(VE) ve maskeli(VEM), maskesiz maksimum kalp atımı(MKA) ve maskeli(MKM), maskesiz algılanan zorluk derecesi puanı(AZ) ve maskeli(AZM), maskesiz istirahat oksijen satürasyonu yüzdesi(SP) ve maskeli(SPM), maskesiz maksimum laktat düzeyi(ML) ve maskeli(MLM), maskesiz katedilen mesafe(KM) ve maskeli(KMM), maskesiz maksimum nabız yüzdesi(MNY) ve maskeli(MNYM), egzersiz sonrası maskesiz oksijen satürasyonu yüzdesi(SA) ve maskeli(SAM), egzersiz sonrası maskesiz dakika solunum sayısı(SS) ve maskeli dakika solunum sayısı(SSM) parametreleri değerlendirildi. İstatistiksel çözümlemede tanımlayıcı istatistik, ANOVA ve stepwise regresyon analizi uygulandı. Anlamlılık derecesi olarak (P˂0.01) kabul edildi. Ayrıca algılanan zorluk derecesini belirlemek için borg skalası kullanıldı. Yapılan ölçüm sonuçlarında IN, INM, IL, ILM, VE, VEM, MKA, MKM, AZ, AZM, SP, SPM, ML, MLM, KM, KMM, MNY, MNYM, değerleri arasında anlamlı farka rastlanırken (P˂0.01), SA, SAM, SS, SSM değerleri arasında anlamlı farka rastlanmadı. (P<0.05). Araştırmamız sonucunda antrenman maskesi, submaksimal çalışmalarda egzersiz şiddetini arttırmaktadır. Ancak maksimal yüklenmeler esnasında kısıtlayıcı rol oynamaktadır ve antrenmanın sonlandırılmasına sebep olmaktadır. Antrenman maskesi aerobik şiddette yapılan egzersizlerde antrenmanın şiddetini arttırmak ve sporcuları psikolojik olarak zor antrenmanlara hazırlamak amacı ile kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The purpose of this research, which simulates the altitude of the training was to study the acute effect of mask on some physiological parameters during endurance activities. This research was administered to 25 male footballers who were under 21 and 19 years old are licensed in Galatasaray Football Club. Shuttle run (20m) test was performed first unmasked then masked intermittently within 48 hours. Athletes; Height, weight, body fat percentage, unmasked resting pulse(IN) and masked(INM), unmasked resting lactate levels(IL) and mask(ILM), unmasked rest minute respiration(VE) and masked(VEM), unmasked maximum pulse(MKA) and masked(MKM), unmasked perceived exertion score(AZ) and masked(AZM), unmasked resting oxygen saturation percentage(SP) and masked(SPM), unmasked maximum lactate level(ML) and masked(MLM), unmasked distance traveled(KM) and masked(KMM), unmasked maximum pulse percentage(MNY) and masked(MNYM), after exercise unmasked oxygen saturation percentage(SA) and masked(SAM), unmasked minute respiration after exercise(SS) and masked minute respiration(SSM) parameters were evaluated. In statistical analysis descriptive statistics, ANOVA and stepwise regression analysis was performed. The degree of significance (P<0.05) was accepted. Borg scale was also used to determine the perceived exertion rate. The significant differences were found between unmasked and masked values in IN,INM, IL, ILM, VE, VEM, MKA, MKM, AZ, AZM, SP, SPM, ML, MLM, KM, KMM, MNY, MNYM, (P<0.01), but  no significant difference were found between the SA, SAM, SS,SSM values(P>0.05). The training mask increases the exercise intensity at submaximal work as a result of this study. However, during the maximal load it roles restrictive and causes the termination of the training. In brief, the training mask helps to increase the intensity which made in aerobic exercise training for athletes and could be used in order to prepare psychologically them for vigorous trainings.