Oğuzların Avşar boyundan İzol Aşireti ve kültürel değerleri
Izol treatment and cultural values of the Oğuz from Avşar
Yazar: ŞÜKRAN GÜRAY
Danışman: PROF. DR. İSMAİL ÖZÇELİK
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: Avşarlar = Avşars ; Aşiretler = Tribes ; Oğuzlar = Oghuzs ; Türkmenler = Turkomans ; İzol Aşireti = Izol Tribes

Özet:
Avşar Türkmenleri diğer Oğuz-Türkmen boylarıyla birlikte Müslümanlığı kabul ederek, XI. yüzyılda kurulan Selçuklulardan sonra Orta Asya'dan tamamen kopma noktasına gelmiş; 1130 yılında İran, Irak, Suriye ve Anadolu'ya göç ederek yurt tutmaya başlamışlardır. Avşar aşiretlerinin bir milyon kadar olduğu ifade edilmiştir. Hatta bazı seyahatnamelerde bunların Kürtlerle karıştırıldıkları yazılmıştır. Ancak Kürt aşiret olarak ifade edilenlerin aslında Türkmen olduklarını belirtmiştir. Geçmişten günümüze kadar olan yazılı belgelerde İzol Aşireti'nin, Halep Türkmen Avşarlarından olan Alplu Avşarlarından geldiğini kesin bir dille vurgulanmıştır. Bulunan şecerede de İzol Aşireti'nin, Hormeklerden geldiği ve bu aşiretin Koçgiri Aşireti'ne bağlı Türkmenlerden olduğu anlaşılmaktadır. Abdülhamid Dönemi'nde çıkan şecere ise Türkmen olduklarına delil niteliğindedir.

İzol Aşireti, Oğuz göçleri sırasında Horasan'dan yola çıkmış İran, Kerkük, Musul ve Halep gibi güzargahlar üzerinden Anadolu'ya giriş yapmışlardır. İzollar; Türkmen adet, gelenek ve görenekleri sürdürmeye devam etmektedirler. Yani İzol Aşireti yerleştiği bölgenin dilini konuşsa da Türkmen bir aşirettir. Yaptığım saha çalışmalarında gördüğüm kadarıyla aşiret olgusu hala devam etmektedir. Özellikle Adıyaman, Malatya ve Urfa'da ağırlıklı olarak aşiret kavramı sürmekte ancak diğer bölgelerde İzol Aşireti artık aşiret kavramını "Şu aşirettenim" şeklinde sadece simgesel olarak kullanılmaktadır. İzol Aşireti mensuplarının Malatya, Elazığ, Adıyaman, Tunceli, Diyarbakır, Konya, Bayburt, Erzurum, Samsun, Sivas, Çankırı, Kilis,  Urfa, Maraş, Türkmenistan, Halep ve Rakka çevresi gibi geniş bir coğrafyaya yayıldıkları görülür. Yapılan çalışmalarda günümüzde özellikle büyük şehirlerde olmak üzere dünyanın dört bir yanına dağıldıkları belirlenmiştir.

Abstract:
Avşar Turkmens accepted Islam together with other Oghuz-Turkmen tribes and XI. After the Seljuks, who were founded in the 16th century, they came to the point of breaking away from Central Asia and started to settle in Iran, Iraq, Syria and Anatolia in 1130. It is stated that the population of Avşar tribes is about one million. He even stated that they were confused with Kurds in some travel books and that those expressed as Kurdish tribes were actually Turkmen. It has been emphatically emphasized in written documents from the past to the present that the Izol Tribe, one of these tribes, came from the Alplu Avşars, one of the Turkmen Avshars of Aleppo. By citing the genealogy found, it is understood from here that the Izol Tribe came from the Hormeks and they were Turkmen since this tribe was affiliated with the Koçgiri Tribe. It has been proven by showing evidence that they are Turkmen in the genealogy revealed during the Abdulhamid Period.
The Izol tribe left Khorasan as a route during the Oghuz migrations and entered Anatolia from geographies such as Iran, Kirkuk, Mosul and Aleppo. isolates; They continue to maintain Turkmen customs, traditions and customs. In other words, the Izol Tribe is also a Turkmen tribe, even though it speaks the language of the region it settled in. As far as I can see in my field studies, the tribal phenomenon still continues. Especially in Adıyaman, Malatya and Urfa, the concept of tribe continues, but in other regions, the Izol Tribe is now only used symbolically as "I am from that tribe". It is seen that the members of the İzol Tribe spread over a wide geography such as Malatya, Elazığ, Adıyaman, Tunceli, Diyarbakır, Konya, Bayburt, Erzurum, Samsun, Sivas, Çankırı, Kilis, Urfa, Maraş, Turkmenistan, Aleppo and Raqqa. In the studies carried out, it has been determined that they are scattered all over the world, especially in big cities.