Batı Anadolu bölgesinin deprem tehlikesinin farklı yöntemler kullanılarak incelenmesi
Earthquake hazard assessment for Western Anatolia using different methods
Yazar: ERDEM BAYRAK
Danışman: DOÇ. DR. YUSUF BAYRAK
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering
Dizin: Batı Anadolu = West Anatolia ; Sismik tehlike = Seismic hazard

Özet:
Bu çalışmada, Batı Anadolu ve civarındaki farklı sismik bölgelerin deprem tehlike parametrelerini değerlendirmek için tarihsel ve aletsel dönemleri içeren homojen bir katalog kullanıldı. Batı Anadolu için yapılan eski sismik bölgelendirme çalışmaları dikkate alınarak detaylı bir bölgelendirme çalışması yapıldı. Her kaynak bölge için en büyük olasılık yöntemi ile b değeri ve fraktal boyut değerleri hesaplandı. Gerilim seviyesinin yüksek olduğu Ege yitim zonunda düşük b değerleri elde edilirken, grabenlerin yoğun olduğu bölgelerde ise bölgesel heterojenitenin yüksek olmasından dolayı yüksek b değerleri elde edildi. Kijko-Sellevoll yöntemi kullanılarak aletsel ve tarihsel verileri içeren katalog için geri dönüşüm periyodları, deprem oluşma olasılıkları ve her bölgede beklenen en büyük magnitüdlü depremler hesaplandı. Gumbel III yöntemi ile de her bölge için oluşabilecek en büyük depremin magnitüdü hesaplandı. Kijko-Sellevol ve Gumbel III yöntemi ile hesaplanan değerlerin doğru orantılı olduğu belirlenmiştir. Geri dönüşüm periyot değerlerinin en küçük hesaplandığı yerler Ege yitim zonu ile ilişkili olan bölgelerdir. 50 yıl için magnitüdü 6.5 den büyük bir depremin oluşma olasılığının %90'dan fazla olduğu yerler Büyük Menderes grabeni, Sultandağı fayı, Ege yayını çevreleyen bölgelerdir. Hesaplanan sismik risk parametrelerine göre en tehlikeli bölgeler Ege yayı ve dalma batma zonu ile ilişkili olan 10., 11. ve 12. bölgelerdir. Zamana göre hesaplanan b ve fraktal boyut değerlerinin büyük depremler öncesi önemli değişimler gösterdiği tespit edildi ve bu parametreler depremlerin önceden kestiriminde önemli bilgiler içerdiği görüldü.

Abstract:
In this study, an homogeneous earthquake catalogue containing historical and instrumental periods was used to evaluate the seismic hazard parameters for different seismic regions in and around western Anatolia. Taking into consideration the old seismic zoning studies for western Anatolia, a detailed zoning study was prepared for western Anatolia. b value from maximum likelihood estimation and fractal dimension values were calculated for each region. Lower b values were obtained in the Aegean subduction zone with higher stress condition, higher b values were calculated in graben systems due to high regional heretogeneity. Mean return periods, the most probable maximum magnitude in the time period of t-years and the probability for an earthquake occurrence for an earthquake magnitude?M during a time span of t-years was calculated with Kijko-Sellevoll method for each region. Seismic hazard parameters obtained by the methods of Kijko-Sellevol and Gumbel III were identified in direct proportion to each other. The smallest mean return period values were determined relation with Aegean subduction zone. The probability of an earthquake of magnitude equal or greater than 6.5 for 50 years period was calculated bigger than 90% in Buyuk Menderes graben and around the Aegean arc. According to obtained seismic hazard parameters, regions of 10, 11 and 12 covering Aegean arc and subduction zone were the most dangerous regions. b and fractal dimension values with time was found to be significant changes before large earthquakes and these parameters obtain important information for earthquake prediction studies.