Roma İmparatorluk Dönemi'nde Erythrai tarihi ve sikkeleri
The History and Coinage of Erythrae in The Roman Imperial Period
Yazar: ERSİN BAKIŞ
Danışman: DOÇ. DR. ALİYE EROL ÖZDİZBAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Arkeoloji = Archeology ; Tarih = History
Dizin: Antik şehirler = Antique cities ; Erythrai = Erythrae ; Eski Çağ = Old Age ; Eski Çağ tarihi = Old Age history ; Roma Dönemi = Roman Period ; Roma İmparatorluğu = Roman Empire ; Sikke = Coin ; İonia = İonia ; İzmir-Çeşme = İzmir-Çeşme

Özet:
Bu yüksek lisans tezinin amacı, antik Ionia bölgesinde yer alan, günümüzde İzmir ili Çeşme ilçesine bağlı Ildır köyünde bulunan Erythrai kentinin Roma İmparatorluk Dönemi tarihi ve sikkelerine, yayımlanmış yazıtlar, antik kaynaklar, modern araştırmalar, arkeolojik kalıntılar ve sikke katalogları aracılığı ile ışık tutmaktır. Kentin tarihi, kuruluşundan Roma İmparatorluk Dönemine kadar genel hatları ile ele alınmış, Roma İmparatorluk Dönemi tarihi ise antik kaynaklar, yayımlanmış sikke ve yazıtlar derlenerek bu tez için oluşturulmuş kataloglar üzerinden değerlendirilmeye çalışılmıştır. Kentin bu dönemdeki ekonomik ve idari yapısı, kültleri, agonları ile kent tarihi kronolojik olarak ele alınmış, tez adına oluşturulan yazıt ve sikke kataloglarından elde edilen bilgiler ile desteklenilmeye çalışılmıştır. Kente ait yayımlanmış olan sikkeler, kazı sikkeleri içerisinde bulunan Roma İmparatorluk dönemi sikkeleri, online müze koleksiyonları ve müzayedelerden derlenerek bir katalog oluşturulmuştur. I.Philippus ve I.Valerianus dönemlerine tarihlenen, Erythrai ve Khios arasında yapılmış olan Homonoia anlaşması adına basılmış olan sikkeler de katalog içerisinde yer almaktadır. Sikkeler üzerinde görülen tipler, lejantlar, memur adları, kontrmarklar ve sikkelerin ölçüleri tez içerisinde bulunan katalog üzerinden değerlendirilmiştir. Erythrai Roma İmparatorluk dönemi sikkelerinin basımı Augustus'un imparator olması ile başlamış, dönemsel kesintilere uğrayarak Gallienus dönemi dahil olmak üzere darp edilmeye devam etmiştir. İmparator veya ailesinin portrelerini taşıyan ve taşımayan olmak üzere ayrılmış olan toplam 69 sikke serisine ait 383 örnek katalogda yer almaktadır. Katalogda 69 sikke serisinin 24'ü imparator ailesi portresi taşımayan 143 örnek, 45'i portre taşıyan 240 örnek ile yer almaktadır. Bu sikke serilerinin 7'si ise Khios ile yapılan Homonoia anlaşması adına basılmış sikkelerdir.

Abstract:
The purpose of this post-graduate thesis is to enlighten the history and coinage of Erythrae in the Roman Imperial Period, which is located in Çeşme/Ildır village at the present time and Ionia in ancient times, through published inscriptions, ancient authors, modern researches, archaelogical evidences and coin catalogues. Erythrae's history from enstablishment to the Roman Imperial Period processed in general, and Roman Imperial Period is processed through ancient authors and catalogues compiled from published coins and inscriptions of the city for this thesis. City's economic and administrative structure, cults, agons, and history of the city chronology is processed and supported with the evidence from inscription and coin catalogues within the thesis. Published coins from the catalogues, coins gathered from the excavations, online museum collections and auctions are compiled to build a catalogue. Homonoia coins of Erythrae and Chios that has been dated to I.Philippus and I.Valerianus are included in catalogue. Coins are examined by their typology, legends, countermarks, officers, diameters and weights through the coins in the catalogue. Erythrae's Roman Provincial coinage starts with Augustus and city kept minting coins including Gallienus period with periodical gaps. Total number of 69 coins with or without imperial portrait and 385 examples of those coins are included in the catalogue. 45 of those coins have imperial portraits on obverses with total of 241 examples. 24 coins which does not have imperial portraits has a total number of 145 examples. 7 coins included in the catalogue are minted for Homonoia treaty of Erythrae and Chios.