Turistlerin terör riski ile başa çıkma davranışları ve seyahat uyarılarına bakış açıları
Tourists' risk handling behaviors towards terror and perspectives on travel warnings
Yazar: BURÇİN KIRLAR CAN
Danışman: DOÇ. DR. IŞIL ÖZGEN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı / Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Risk algılaması = Risk Perception ; Seyahat = Travel ; Terör = Terror ; Terörizm = Terrorism ; Turistler = Tourists

Özet:
Teröre yönelik endişeler son yıllarda küresel çapta pek çok ülkenin sorunu haline gelmiştir. Bireylerin en temel gereksinimlerinden biri olan güvenliği tehdit eden saldırılar, politik, ekonomik, psikolojik ve sosyolojik açıdan birçok olumsuz sonuç doğurmuş ve doğurmaya devam etmektedir. Gelişmiş ülkeler başta olmak üzere pek çok turist gönderen ülke, vatandaşlarının güvenliğini sağlamak ve seyahat edecekleri ülkelerin güncel durumları hakkında bilgi vermek amacıyla seyahat uyarıları yayınlamaktadır. Türkiye de geçtiğimiz yıllarda yaşadığı terör saldırıları nedeniyle ciddi seyahat uyarılarına maruz kalan ülkeler arasında yer almaktadır.
Turistlerin teröre ve teröre ilişkin seyahat uyarılarına yönelik risk algısı birçok farklı faktörden etkilenmektedir. Bu faktörler doğrultusunda bazı turistler riskten kaçınma, bazıları ise risklere rağmen seyahat etme eğilimindedir. Turistlerin riskler karşısında benimsediği davranışlar ve bu davranışlar üzerinde etkili olan bilişsel süreçler bu araştırmanın odak noktasını oluşturmaktadır.
Araştırmanın amacı, Türkiye'yi ziyaret eden turistlerin; teröre yönelik risk algılarını tespit ederek terör riski ile başa çıkma davranışlarını ortaya koymak ve teröre yönelik seyahat uyarılarına bakış açılarını belirlemektir. Turistlerin davranışlarını ve algılayışlarını anlamak için daha elverişli olması bakımından araştırmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiştir. Araştırmanın verileri, içeriği, derinliği ve niteliği zenginleştirmek ve farklı bakış açılarını ortaya koymak için üç farklı zaman diliminde, beş farklı destinasyonda, farklı milliyet ve tipolojideki yabancı turistlerden toplanmıştır. Verilerin toplanmasında derinlemesine görüşme ve senaryo teknikleri kullanılmıştır. Elde edilen veriler, niteliksel içerik analizi ile çözümlenmiştir. Bulgular, literatür ve teorik temellere dayanılarak yorumlanmış ve katılımcıların ifadeleri ile birlikte sunulmuştur.
Araştırmada hem terörün hem de seyahat uyarılarının turistlerin risk algısı üzerinde ve dolayısıyla seyahat kararları üzerinde etkisi olduğu, teröre yönelik risk algılayan turistlerin riskle başa çıkmak için riski azaltma ve rasyonelleştirme davranışları sergilediği tespit edilmiştir. Turistlerin teröre yönelik riskleri azaltırken bilgisel ve seyahatle ilgili çeşitli stratejiler uyguladığı ve riski rasyonelleştirirken de dışsal, içsel veya kişisel birtakım yollara başvurduğu belirlenmiştir. Turistlerin seyahat uyarılarını takip ettiği ve riskin ve uyarıların seviyesine göre seyahate devam etme, seyahat kararını iptal etme, seyahati erteleme veya seyahat edilecek destinasyonu daha güvenli algılanan bir destinasyonla ikame etme gibi davranışlar sergilediği ortaya çıkmıştır.
Araştırma, (a) terörün risk algısı bağlamında turizm üzerindeki etkilerini sosyal ve psikolojik açıdan irdeleyerek farklı bir perspektiften bakması ve (b) resmi kurumlar ile geleneksel ve sosyal medya başta olmak üzere diğer kanallar aracılığıyla geniş çapta etkilere sahip seyahat uyarılarına yönelik turist bakış açısını ortaya koyarak literatüre ve teoriye katkıda bulunması bakımından önem taşımaktadır. Araştırma, risk algısı ve seyahat uyarılarının yol açtığı krizlerde olumsuz imajın önlenmesi noktasında destinasyon yönetimi konusundaki karar vericilere ve işletmelere sunduğu kriz iletişimi önerileri ile de önem teşkil etmektedir.

Abstract:
In recent years, concerns towards terror have become a problem for many countries on a global scale. The attacks threatening the safety of individuals, which is one of the most fundamental needs, have caused a lot of negative outcomes in terms of politics, economics, psychology, and sociology and still continue to cause these outcomes. Many tourist generating countries, particularly the developed countries, issue travel warnings in order to provide security for their citizens and to give information about current situations of the countries they would visit. Turkey is among the countries exposed to the aforementioned serious travel warnings by other developed countries due to the recent terror attacks in the country. 
The perceptions of tourists towards terror and terror-related travel warnings are influenced by various factors. In line with these factors, some tourists are liable to the risk aversion while some tend to travel despite the risks. The behaviors adopted by tourists against the risks and cognitive processes that have an impact on these behaviors constitute the very focus of this research. 
The purpose of this research is to reveal the risk handling behaviors of tourists by determining their risk perceptions towards terror and to specify their perspectives on terror-related travel warnings. For this purpose, a qualitative research method was adopted since it is thought to be more convenient for understanding tourists' behaviors and perceptions. Data were collected from foreign tourists who had different nationalities and belonged to different typologies in five different destinations and in three different times in order to reveal different opinions and perspectives and accordingly to enrichen the depth, content and the quality of the data. In-depth interviews and scenario techniques were used to collect data. The obtained data were analyzed with qualitative content analysis. The findings were interpreted with a basis on theoretical knowledge and the literature and presented with the statements of the participants.
As a result of the research, it was determined that both terror and travel warnings had an impact upon risk perception of tourists and thereby upon their travel decisions; that the tourists who had perceived risk of terror exhibited the behaviors of risk reduction and rationalization in order to cope with the risk. It was also concluded that the tourists implemented various informational and travel-related strategies in decreasing the risks of terror and also, they appealed to some external, internal or personal ways. It was deduced that the tourists followed travel warnings; and they decided according to the level of risks and warnings such as continuing the travel, canceling the travel plan, postponing the travel or substituting the destination which would be traveled with a destination that was perceived more safe and secure.
This research holds importance as it contributes to the theory and literature (a) by adopting a different perspective through the social and psychological investigation of the effects of terror on tourism in terms of risk perception and (b) by revealing the tourists' opinions about travel warnings which have great impacts through official institutions, traditional media, and other channels, specifically social media. This research is also significant as it presents suggestions for crisis communication to decision makers and businesses operating in the field of destination management for the prevention of negative image in a crisis caused by risk perception and travel warnings.