Yenidoğan ve süt çocuğu beslenmesinde IOWA skalasının geçerliliğinin değerlendirilmesi
Validity assessment of IOWA scale in the newborn and ınfant feeding
Yazar: CENGİZ KIZILTEPE
Danışman: DOÇ. DR. ÜLFET VATANSEVER ÖZBEK
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Bebek beslenmesi = Infant nutrition ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Emzirme = Breast feeding

Özet:
IOWA yenidoğan ve süt çocuğu beslenme tutum skalası hangi annenin doğum sonrası formüla, hangisinin ise anne sütü ile beslemeyi planladığını araştırmaya yönelik olarak geliştirilmiştir. Bu çalışmada, IOWA yenidoğan beslenme davranış skalasının Türçe versiyonunun, Türkiye'deki geçerlilik ve güvenilirliğinin belirlenmesi amaçlanmıştır.Çalışmanın veri toplama aşaması Ocak 2010 ile Mart 2011 tarihleri arasında TÜTF Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniği'nde sekiz ile on ikinci gebelik haftaları arasında olan 353 gebe üzerinde yapıldı. Anne adaylarının demografik özellikleri, daha önceki gebelik ve emzirme durumları ve 17 önermeden oluşan IOWA yenidoğan ve süt çocuğu beslenme skalası değerlendirildi. Anketler araştırıcı tarafından anne adayları ile yüz yüze görüşülerek dolduruldu. Annelere bebekleri yedi günlük ve altı aylık olduklarında telefonla ulaşıldı. Anne adaylarının IOWA yenidoğan ve süt çocuğu beslenme skalasında önermelere verdikleri yanıtlar puanlandı, annelerin bebek beslenmesi konusundaki tutumları ortaya kondu. Skalanın güvenilirlik araştırması için Cronbach alfa ve madde toplam puan korelasyonu, geçerlik için uzman görüşü, Pearson ki-kare ve faktör analizi kullanıldı.Çalışmaya katılan 353 gebenin yaş ortalaması 28,5±5,9 yıl idi. Gebelerin 272'si (%78,6) ev hanımı iken, 186`sı (%53,8) ortaöğrenim ve altında eğitim almıştı, 266'sının (%76,8) sosyoekonomik düzeyi orta ve kötü idi, 176'sının (%50,9) emzirme deneyimi vardı.IOWA yenidoğan ve süt çocuğu beslenme skalasında toplam puan 52 ile 79 puan aralığında idi. Gebelerin 26'sı (%7,8) emzirmeye yatkın grupta, 311'i (%92,2) kararsız grupta idi. Yedi ve yirmi sekizinci günde emzirmeye yatkın grup ve kararsız grup arasında yalnızca anne sütü verme oranında farklılık yoktu. Altıncı ayda emzirmeye yatkın grubun yalnızca anne sütü verme oranı anlamlı derece de yüksekti.Çalışmanın sonuçları değerlendirildiğinde IOWA yenidoğan ve süt çocuğu beslenme skalası düşük güvenilirlikte (Cronbach ?; 0,577) bulundu, skalanın geçerliliğinde; içerik/kapsam geçerliği yeterli, ölçüt-bağımlı geçerliği yeterli ancak yapı geçerliği yeterli olmadığı saptandı.Bu sonuçlara göre IOWA skalası anne adayının gebeliğin erken dönemlerinde bebek besleme konusundaki bilgi ve tutumlarını öngörebilmekte ve bu öngörü bebekleri doğduktan sonraki beslenmesine etki etmektedir. Ancak bu skalanın Türkiye'de uygulanması için güvenirliliğinin yüksek düzeye çıkarılması gerekmektedir.

Abstract:
The Iowa Infant Feeding Attitude Scale which is used to assess mother?s attitudes and behaviours towards breastfeeding, distinguishes between those mothers who intended to breast-feed and those who intended to artificially feed. In this study it is aimed to assess the reliability and validity of Turkish version of The Iowa Infant Feeding Attitude Scale .Data were obtained from 353 pregnant women (gestational age 8?12 weeks), who were attending Department of Obstetrics and Gynecology outpatient clinics, at Trakya University School of Medicine, between January 2010 and March 2011. Data were collected by the 17-item Iowa Infant Feeding Attitude Scale according and to mother's demographic features, previous pregnancy and feeding habits. Questionnaires were filled by means of face-to-face interview with mothers. We reached mothers by phone when babies were 7 days and 6 month age. Answers given by the participants according to The Iowa Infant Feeding Attitude Scale were scored and mother?s attitudes and behaviours towards breastfeeding were assesed. Cronbach alfa and matter total score correlation were used for reliability of scale, expert opinion, Pearson Ki-square and factor analysis were used for validity of the scale.Average age of 353 pregnant women who attended our study was 28,5±5,9 years. 272 (78,6%) participants were housewives, 186(53,8%) were from secondary education level and below, 266 of pregnant women had middle and low socioeconomic situation, 176 (50,9%) pregnant women had breast feeding experience. Total score was found to be between 52 and 79 according to the Iowa Infant Feeding Attitude Scale. 26 (7,8%) pregnant women were in the group who tend to breastfeed, 311(92,2%) of pregnant women were in the undecided group. On the 7th and 28th day was no difference between the pregnant women group who tend to breastfeed and undecided group regarding feeding with only breastmilk. At the sixth month the ratio of giving only breastmilk was significantly higher in the pregnant women group who tended to breastfeed than the undecided one.As a result the reliability level of ?The Iowa Infant Feeding Attitude Scale? is found to be low (Cronbach ?;0,577) in Turkey, validity of scale: content validity and criteria dependent validity is found to be good but the structure validity is found to be insufficient.According to these results ?The Iowa Infant Feeding Attitude Scale? is able to determine feeding attitudes and behaviours of mothers about baby feeding during the early stages of pregnancy and affects the feeding attitudes of newborn. However, to use ?The Iowa Infant Feeding Attitude Scale? in Turkey reliability level must be increased with further investigations.