Çukurova yöresindeki (Adana ve İçel illerindeki) broiler ve yumurta tavuğu işletmelerinin yetiştiricilik, teknik ve yapısal özellikleri üzerine bir araştırma
A research on the breeding for technical and structural characteristics of broiler and layer farms in Çukurova region (Adana and İçel)
Yazar: FATMA YENİLMEZ
Danışman: PROF.DR. AHMET TESTİK
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZDOKTORA TEZİÇUKUROVA YÖRESİ'NDEKİ (ADANA VE İÇEL İLLERİNDEKİ)BROİLER VE YUMURTA TAVUĞU İŞLETMELERİNİN YETİŞTİRİCİLİK,TEKNİK VE YAPISAL ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMAFatma YENİLMEZÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜZOOTEKNİ ANABİLİM DALIDanışman: Prof. Dr. Ahmet TESTİKYıl: 2005,Sayfa 114Jüri Prof. Dr. Ahmet TESTİKProf. Dr. Nazım ULUOCAKProf. Dr. Taner ALAGÖZProf. Dr. Tamer KAYAALPProf. Dr. Ömer CAMCIBu araştırma, Çukurova Yöresi'ndeki (Adana ve İçel illerindeki) broiler veyumurtacı tavuk işletmelerinin yetiştiricilik, teknik ve yapısal özelliklerini, kümes içisıcaklık ve oransal nem gibi önemli çevre koşulları ile yetiştiricilerin sorunlarını belirlemekamacıyla yapılmıştır.Araştırma bölgesinde incelenen broiler kümeslerinde kapasite genelde(%67,3)10.000'in altında, yumurtacılarda ise 5.000-10.000 (%33,3) arası veya 25.000'denfazladır (%22,2). Kümeslerin uzun eksen konumu yüksek yerlerde kuzey-güney, alçakyerlerde doğu-batıdır.İncelenen bütün kümeslerde kullanılan canlı materyal dış kaynaklı hibritler olup, birdönemdeki ölüm oranları genelde %4-5 civarındadır. Kümeste mÂ²'ye konulan hayvan sayısıçoğunlukla (%39) 15-16 adet ve 13-14 adet (%31,4), hayvan başına tüketilen yem genelde3,6-4,0 kg ve 42 günlük canlı ağırlık ortalaması 1,9-2 kg'dır.Bölgede incelenen yumurtacı kümeslerde genelde 3 katlı apartman tipi kafeslerkullanılmakta olup, her kafes gözüne 4-5 adet tavuk konulmaktadır ve kullanılan genotipbroilerde kümeslerinde olduğu gibi dış kaynaklı hibritlerdir. Yumurtlama döneminde ölümoranı yine broilerde kümeslerinde olduğu gibi genelde (%70,4) %4-5, tavuk başına ortalamayumurta verimi (yıllık) 300 adetten fazladır.Kümes içerisinde yapılan sıcaklık ve oransal nem ölçümlerinde ortalama en yüksekAğustos ayında gözlenmiş olup, sıcaklık; broilerlerde 30,2ºC ve yumurtacılarda 29,6ºC,oransal nem; broilerlerde %66,9 ve yumurtacılarda %68,9 olarak saptanmıştır.Bölgemiz yetiştiricilerinin temel sorunları hayvan materyali, yem, hastalıklar,pazarlama, eğitim ve yüksek sıcaklık sorunlarıdır. Üretimi artırmak ve bölge yetiştiricilerininsorunlarının çözümü için yetiştiriciler, damızlık işletmeleri, yem üreticileri, pazarlamaorganizasyonları ve konuyla ilgili devlet kuruluşları düzeyinde teknik ve ekonomik olarak iyibir organizasyona ihtiyaç vardır.Anahtar Kelimeler: Broiler, Yumurtacı, İşletme, Yetiştiricilik, KümeslerI

Abstract:
ABSTRACTPhD THESISA RESEARCH ON THE BREEDING FOR TECHNICAL ANDSTRUCTURAL CHARACTERISTICS OF BROILER AND LAYER FARMSIN ÇUKUROVA REGION (ADANA AND İÇEL)Fatma YENİLMEZDEPARTMENT OF ANIMAL SCIENCE INSTITUTE OF NATURAL ANDAPPLIED SCIENCES UNIVERSITY OF ÇUKUROVASupervisor : Prof. Dr. Ahmet TESTİKYear: 2005, Pages: 114Jury : Prof. Dr. Ahmet TESTİKProf. Dr. Nazım ULUOCAKProf. Dr. Taner ALAGÖZProf. Dr. Tamer KAYAALPProf. Dr. Ömer CAMCIThis research was carried out in order to determine the breeding, technical andstructural characteristics of poultry houses, problems of the breeders and also to dedect thetemperature and relative humidity which are the very important environmental conditions forbroilers and layers.Working capacity of the broiler houses were mostly less than 10.000, whereas, thecapacity of the layers were 5.000-10000 and greater than 25.000. The long site position ofthe poultry houses were north-south side at high region and east-west side at low region.Broiler houses were mostly use hybrid chicks of foreign orijin and mortality wasfounded 4-5% in one period. The stocking density of broilers were 15-16 birds/square meter,the amount of feed intake for a broiler were 3,6-4,0 kg and the avarage live weight was 1,9-2kg at 42 days of age.The layer houses in investigated area have mostly used triplex cage, a number ofthe hens which are put on in a cage were 4-5 hen, avarage egg production capasity for onehen was gerater than 300 eggs for one year.The avarage of highest temperature (in Broiler 30,2 ºC and in layers 29,6 ºC) andrelative humidity (in Broiler 66,9% and in layers 68,9%) in the poultry houses were found inAugust.The main problems of the all breeders in our region are animal materials, feeds,disease, marketing, education and high temperature problems.It should have settled an organization which based on technic and economic amongproducers, feed producers, marketing organizations and state foundations related to theanimal production. It is necessary to form a well designed organization for this purpose.KeyWords: Broiler, Layer, Enterprise, Breeding, Poultry HouseII