Farklı kültürden gelen hastalarla çalışan hemşirelerin kültürel duyarlılıkları ve tükenmişlik düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between cultural sensitivity and burnout levels of nurses serving patients from different culture
Yazar: BEYHAN ŞİMŞEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVGİN SAMANCIOĞLU BAĞLAMA
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hastalar = Patients ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Kültür = Culture ; Kültür = Culture ; Kültürel duyarlılık = Cultural sensivity ; Kültürel farklılık = Cultural difference ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik-mesleki = Burnout-professional

Özet:
Bu çalışma farklı kültürden hastalara bakım veren hemşirelerin kültürel hassasiyetinin tükenmişlik düzeylerini nasıl etkilediği tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma Mart-Mayıs 2019 tarihleri arasında bir devlet hastanesinde çalışan 230 hemşireyle yapılmıştır. Araştırma için gerekli izinler alınmıştır. Tanımlayıcı olarak tasarlanan çalışmada araştırmacılar tarafından hazırlanan sosyo-demografik özellikler Formu, Kültürlerarası Duyarlılık Ölçeği ve Tükenmişlik Ölçeği kullanıldı. Veriler bireylerle yüz yüze görüşmeyle ortalama 30 dakikada toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde; iki düzeyli değişkenlerin karşılaştırmalarında veriler normal dağılıp dağılmamasına göre t testi (Independent-t test), Mann–Whitney U testi kullanılmıştır. Üç veya üzeri düzeyli karşılaştırmalardaysa veriler normal dağılıp dağılmamasına göre tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ile  Kruskal-Wallis testi ile analiz edilmiştir. Sürekli değişkenler arasındaki ilişkiler bazı verilerin normal dağılmadığı göz önüne alınarak Spearman's rho korelasyon analizi ile incelenmiştir. Çalışmaya katılan 200 hemşireden elde edilen veriler incelendiğinde hemşirelerin %48.5'inin 26 ile 33 yaş aralığında, %58.5'inin evli ve %56'sının lisans veya yüksek lisans mezunudur. Ayrıca sadece %27.5'i yabancı dil bildiğini dil bilenlerin %92.7'i de yabancı dil olarak İngilizceyi bildiğini belirtmiştir. Yine veriler %48'inin yoğun bakım ünitelerinde çalıştığı, %98.5'inin Suriyeli ya da yabancı hastaya baktığı, hemşirelerin %51.5'i çalıştığı birimi kendi belirlemese de %88'i çalıştığı birimi sevdiğini ve %73'ü mesleğini severek yapmaktadır. Bakıldığında hemşirelerin %66'sı farklı kültürden hasta bakmayı sevmediğini, %14'ünün farklı kültürlerden hastaya baktığı ve hemşirelerin %92'si farklı kültürden hasta bakarken sıkıntı yaşadığını bunların başında dil sorunları ile kültürel farklılıklar geldiği görülmektedir. Hemşirelerin tükenmişlik düzeyi ve kültürlerarası duyarlılık ölçeği alt boyutları arasında negatif yönde istatistiksel olarak negatif bir ilişki mevcuttur. Kültür ile ilgili eğitimler önerilir.

Abstract:
This study was conducted to determine how cultural sensitivity of nurses caring with patients from different cultures affected burnout levels. The study was conducted with 230 nurses working in a state hospital between March-May 2019. The necessary permissions were obtained for the research. Socio-demographic characteristics Form, Intercultural Sensitivity Scale and Burnout Scale were used in this descriptive study. Data were collected in 30 minutes with face to face interviews. In the evaluation of the data; In the analysis, t-test (Independent-t test) and Mann-Whitney U test were used for comparison of two-level variables according to whether the data were normally distributed or not. In three-level comparisons, one-way analysis of variance (ANOVA) was analyzed by Kruskal-Wallis test according to whether the data was normally distributed or not. The relationships between continuous variables were examined by Spearman's rho correlation analysis considering that some data were not normally distributed. When the data obtained from the 200 nurses participating in the study is examined, 48.5% of the nurses are between 26 and 33 years old, 58.5% of them are married and 56% of them are bachelor or master graduates. In addition, only 27.5% of them know that they know a foreign language and 92.7% of them know that they know English as a foreign language. Again, when the data were examined, 48% worked in intensive care units, 98.5% cared for Syrian or foreign patients, 51.5% of the nurses did not determine the unit they work in, 88% said they liked the unit they liked and 73% liked their profession. When we look at 66% of nurses do not like to look at patients from different cultures, 14% of patients look at patients from different cultures, 92% of nurses have problems while looking at patients from different cultures, such as language problems, cultural differences. There was a statistically significant negative correlation between the burnout level and the intercultural sensitivity scale of the nurses. In the light of these data, cultural trainings can be suggested.
Keywords: sensitivity, patient, nursing, culture, burnout