İSTANBUL SİLÜETİNİN COĞRAFİ ETİKETLİ GÖRSELLER ARACILIĞI İLE DEĞERLENDİRİLMESİ VE BAKI NOKTALARININ TESPİT EDİLMESİ
RECOGNIZING ISTANBUL'S SKYLINE VIA ANALYSIS OF GEO-TAGGED IMAGES AND DETECTION OF VIEW POINTS
Yazar: BUŞRA NUR BABAL
Danışman: PROF. DR. HANDAN TÜRKOĞLU
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kentsel Tasarım Ana Bilim Dalı / Kentsel Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning
Dizin: Büyük veri = Big data ; Coğrafi bilgi sistemleri = Geographical information systems ; Fotoğraf = Photograph ; Hava hatları = Skylines ; Kentsel koruma = Urban conservation ; Manzara = Landscape ; Siluet = Silhouette ; Sosyal medya = Social media ; İnstagram = Instagram ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Yüzlerce yıllık insan yerleşmelerinde, her şehir kendisini diğerlerinden ayıran bir kimlik ve silüet oluşturmuştur. Silüet, en genel tanımı ile "kentlerin doğal ve yapay çevresinde yer alan öğelerin belirli bir mesafeden görünümü" şeklinde ifade edilmektedir. Kent kimliğinin somut bir yansıması olan silüetler kentler hakkındaki ilk izlenimleri oluşturmakta, bir kentte neyin önemli olduğunu anlamamıza olanak sağlamaktadır. Kentlerin sosyal, kültürel, ekonomik, idari yapısı hakkında bilgi vermekte, yerleşmelerin topoğrafik özelliklerini ve tarihsel süreç birikimlerini aktarmaktadır. 
İstanbul'da ise kentin özgün topografyası iki güçlü imparatorluğun kentsel yapıları ile birleşmiş ve başlıca bir kimlik öğesi olan "İstanbul silüetini" oluşturmuştur. İsanbul silüeti Bizans Konstantinopolisi'nden Osmanlı İstanbul'una sürekli değişime uğramış, küreselleşmenin etkileri ile günümüzdeki şeklini almıştır. Küreselleşme ile birlikte kente eklemlenen yüksek yapıların, İstanbul'un tarihi silüeti ile uyum problemi "silüetin korunması" konusunu gündeme getirmiştir. Ülkemizdeki mevcut yasal sistem içerisinde silüet konusunun yeterli bir şekilde yer almaması, silüetin korunmasına dair planlama-tasarım çalışmalarının yapılmıyor olması, bu konu özelinde kurulmuş bir koordinasyon kurulunun bulunmaması; İstanbul gibi özgün silüet değerlerine sahip bir kentte, silüetin korunması konusunda büyük bir dezavantaj oluşturmaktadır.
Planlama alanında örnek teşkil eden kentlerin silüet ile ilgili politikaları incelendiğinde, "korunması gereken özelleşmiş silüet görünümlerinin" yirminci yüzyılın başlarında belirlenmiş olduğu, günümüzde ise bu görünümlerin daha etkin korunabilmesi adına planlama çalışmalarının yapılıyor olduğu görülmektedir. İstanbul kentinde özelleşmiş manzara (bakı) noktalarının tespit edilmemiş olması, kentin silüetinin korunmasını zorlaştırmaktadır. Bu nedenle silüetin korunması konusunda ki ilk adım; "özelleşmiş görünümlerin izlenebildiği bakı noktalarının (manzara noktalarının)" tespit edilmesi olmalıdır. 
İstanbul'un özel bir coğrafyada kurulmuş olması ve köklü bir tarihe sahip olması; kentin her köşesinde ayrı bir manzara ve bakış açısı sunmakta; tarihi sokaklarında, yerleşim merkezlerinde ya da doğal alanlarında her an özgün bir kent görünümü ile karşılaşmayı mümkün kılmaktadır.  Kentteki bazı manzara noktalarının varlığı koruma ile ilgili kurum-kuruluşlar tarafından bilinmemekte, bazı manzara noktaları ise kamuya açık alanlar olmaması nedeniyle kent sakinleri tarafından erişilememektedir. Bu karışıklık kentteki bakı noktalarının tespit edilmesini zorlaştırmaktadır. Sosyal medya platformlarına yüklenen coğrafi konumu etiketli görseller kentin her köşesine ait en güncel verileri sunmakta ve kent sakinleri-ziyaretçilerinin en çok fotoğraf yükledikleri bu noktalar kentteki bakı noktaları hakkında anlamlı veri üretebilme olanağı sağlamaktadır.
Teknolojide yaşanan gelişmeler ve artan sosyal medya kullanımları sayesinde, sosyal medya verileri bir çok yenilikçi araştırmaya konu olmuştur. "Big data","veri madenciliği" gibi kavramlar ortaya çıkmış, günümüzde sosyal medyaya yüklenen içeriklerden anlamlı veriler üretmek, birçok çalışmaya ilham kaynağı olmaya başlamıştır.
İnstagram ve Flickr gibi fotoğraf paylaşım siteleri yaklaşık 4 milyar fotoğraf verisine sahip olup, her gün bu platformlara kullanıcılar tarafından 2 milyonun üzerinde yeni fotoğraf yüklenmektedir. Sosyal medyaya yüklenen bu fotoğraflar kent ve kentli hakkında büyük bir veri kaynağı oluşturmakta; bu verilerin anlamlı hale getirilmesi kent hakkında yapılan binlerce anketten daha verimli ve hızlı bir araştırma tekniği ortaya çıkarmaktadır.
Coğrafi konumları ile ilişkilendirilen fotoğraflar; kentteki önemli simge yapıların en iyi gözlenebildikleri noktalar, kentte panoramik bakış açısısı sunan manzara noktaları, kentsel ve doğal silüetin gözlemlendiği alanlar hakkında bizlere mekansal bir veri sunmaktadır. Tez çalışması kapsamında sosyal medyaya yüklenen coğrafi etiketli görseller kullanılarak İstanbul'daki önemli manzara (bakı) noktaları tespit edilmeye çalışılmıştır. Veri toplama aşamasında, coğrafi etiketli görseller Flickr fotoğraf paylaşım sitesinden, JavaScript programlama dili kullanılarak Flickr API "flickr.photos.search" servisinden yararlanılarak indirilmiştir.
Fotoğraflar indirilirken iki önemli hususa dikkat edilmiştir. Bunlar; fotoğrafların silüet ile ilişkili fotoğraflar olması ve konum verisine sahip olmasıdır. İndirilen bu fotoğraflar içeriklerine göre;  "doğal silüet,  kentsel silüet, kent panoramaları ve tekil simge yapılar" olmak üzere dört farklı kategoriye ayrılmış, sonrasında silüet değerlendirmeleri İstanbul alt bölgelere ayrılarak yapılmıştır. Silüetle ilişkili dört ayrı kategoriye ayrılan fotoğraflar, Tarihi Yarımada-Haliç Bölgesi, Boğaziçi Bölgesi ve Marmara kıyıları olmak üzere üç ayrı bölgede incelenmiştir.

Abstract:
In hundreds of years of human settlements, each city has created an identity and silhouette that distinguishes itself from others. The silhouette, with its most general definition, is expressed as "the appearance of the elements in the natural and artificial environment of the cities from a certain distance". Silhouettes, a concrete reflection of urban identity, are the first impressions of cities, allowing us to understand what is important in a city. It gives information about the social, cultural, economic and administrative structure of the cities and informs about the topographic features and historical process accumulations of the settlements.
In Istanbul, the original topography of the city was united with the structures of two strong empires and formed the "Istanbul skyline" , which is a major element of identity. The Istanbul skyline has undergone constant change from Byzantine Constantinople to Ottoman Istanbul and has taken its shape today with the effects of globalization. The problem of the harmony of high buildings with the historical silhouette of Istanbul raised the issue of "protecting the silhouette". In the current legal system in Turkey, there is not enough silhouette protection, silhouette-related planning-design studies are not done, there is no coordination board established in this regard; it is a major disadvantage in the preservation of the silhouette in a city with original silhouette values such as Istanbul.
When the policies of the cities that are exemplary in the planning are examined, it is seen that the special views that need to be protected have been determined in the early twentieth century. The fact that there are no specialized points in the city of Istanbul makes it difficult to protect the silhouette of the city. Therefore, the first step in protecting the silhouette; the view points should be determined.
Istanbul has been established in a special geography and has a long history; it offers a different view and perspective in every corner of the city; it makes it possible to encounter an original city view in its historical streets, settlements or natural areas. The existence of some landscape points in the city is not known by the institutions / organizations related to conservation and some of the landscapes are not accessible to the residents due to the lack of public spaces. This confusion makes it difficult to identify the view points in the city. Geo-tagged images on the social media platforms present the most current data for every corner of the city, and the most important points for city dwellers-visitors to upload the most photographs provide the opportunity to produce meaningful data about the city's view points. 
Owing to the developments in technology and increasing use of social media, social media data has been the subject of many innovative research. Concepts such as big data, data mining have emerged, and today, producing meaningful data from social media has become a source of inspiration for many studies.
Photo sharing sites such as Instagram and Flickr have approximately 4 billion photo data, and every day more than 2 million new photos are uploaded to these platforms by users. These photos uploaded to social media are a great source of data about the city. Rendering these data meaningful is more efficient and faster than thousands of surveys about the city.
Within the scope of the thesis study, it was tried to determine the important view points in Istanbul by using the geotagged images uploaded to the social media. During the data collection phase, geotagged images were downloaded from the Flickr photo sharing site using the Flickr API JavaScript flickr.photos.search service using the JavaScript programming language.
Two important points have been taken into account when downloading photos. These; the photos are photos associated with the silhouette and have location data. These downloaded photos according to their content were divided into four different categories; natural silhouette, urban silhouette, city panoramas and individual symbol structures. Then silhouette evaluations were made by dividing Istanbul into sub-regions. The photographs, which are divided into four different categories related to the silhouette, have been investigated in three different regions: the Historic Peninsula-Haliç District, the Bosphorus Region and the Marmara coasts.
Considering the location of the historical peninsula-Golden Horn skyline within the Istanbul city identity, it is seen that the symbolic structures, the scenic points and the historical urban texture in this region have gained considerable importance in terms of emphasizing and emphasizing this identity. On the peninsula and Haliç area surrounded by sea on three sides or on the sea and the hills and a panoramic view of the city with a view of the many viewing terrace is located as a result of the study. According to the data obtained in the study, panoramic city view points Sarayburnu Park, Gülhane Setüstü Tea Garden, Topkapi Palace and Cihanhuma Palace, Sultanahmet, Galata Tower, Yedikule Fortress, Beyazit Fire Tower, Suleymaniye Mosque, Valide Khan Roof, Galata Bridge, Halic Metro It has been concentrated in the areas such as the Transition Bridge, Tekfur Palace, Molla Aşkı Park, Tepebaşı TRT Building, Cihangir Mosque and Pierre Loti hill-area.
In the historical peninsula-Haliç region, the structures that offer the possibility to view the symbol structures and the panoramas of the city should be evaluated by taking into consideration their potential, considering their potential. These areas, which offer a magnificent view to the residents and visitors of the city, sometimes have a splendid view, should be identified and evaluated according to their potential. Travel routes should be prepared for these areas and information activities about these areas should be made to the public. It is important to consider the advantage of location and distance in both the sides of Eminönü and Karaköy axis on the two sides in planning and design studies.
The Bosphorus region has a very special view in terms of urban and natural silhouette, but also includes viewing points that allow viewing of the terraces and many magnificent landmarks that offer panoramic views of the hills and hillsides. It is seen that the natural silhouette views of the Bosphorus region are close to the Black Sea. Located in Beykoz and Sarıyer, the view of the Istanbul Northern Forests combined with water offers a unique natural landscape. In this region, it is observed that the area where the Bosphorus opens to the Black Sea from some of the hills can be observed. In addition, the areas with steep slopes did not show any improvement in terms of settlement. Therefore, Beykoz ridges, Sarıyer ridges and Rumeli Kavağı can be given as examples for these areas which exhibit a natural appearance.
The Bosphorus Region has many look points offering panoramic views due to its varying topographic structure. Considering the findings obtained from the analysis, the points of the Bosphorus with panoramic city views, the Salacak Coast and the Üsküdar coastline; Beşiktaş and Ortaköy Square; Büyük and Küçük Çamlıca Hills; Nakkaştepe; Beylerbeyi Palace; Vaniköy Hill; Fethipaşa Grove; Yıldız Hisar; Küçüksu Pavilion; Hidiv Kasri; Otağtepe; Arnavutköy Hill; Kireçburnu Coast; Yuşa Hill and Anadolu Kavağı; it is observed that they are concentrated in Yoros Castle.
It is necessary to avoid the functions that will support the urban development in the vicinity of the Bosphorus and to preserve natural and historical values in a sustainable manner. The areas where the silhouette can be detected on the hills and shores of the Bosphorus should be made publicly accessible and the advantage of the topography should be used to monitor the Bosphorus skyline. In order to better protect the Bosphorus region and the special views in this region, the boundaries of the Bosphorus Area need to be rearranged considering the topographical characteristics of the region.
The natural silhouette views on the shores of the Marmara Sea include the views of the islands and the city views within the islands. Urban silhouette views of the region change along the coastline. Along the Marmara coastline, different types of settlement are observed. The types of buildings that reflect the secondary housing ownership that emerged in the shores of Marmara in the 1970s stand out in Adalar, Bostancı and Suadiye regions. In Kartal-Pendik line, intensive and high construction is noteworthy.
In this region, the individual symbol structures are concentrated in areas close to the historical center of the area. Selimiye Barracks, Marmara University, Haydarpasa Campus and Haydarpaşa Station are located in Kadıköy-Üsküdar region. In addition, there are photographs of Topkapı Palace from the Marmara Sea. The photographs, which offer panoramic views of the shores of the Marmara Sea, are generally concentrated in the hills located on the islands and at the high points in the inner parts. Aya Yorgi Hill, located in Buyukada, offers a panoramic view of Istanbul with a wide angle.
In a city that has its original silhouette appearance, such as Istanbul, scientific analysis methods need to be applied to protect the historical silhouette. Following the identification of the view points in the city, the cooperation of the relevant institutions should be ensured for the preservation of the original silhouette views of the city and the main principles regarding the silhouette of the city should be determined. The main principles should include the three-dimensional appearance of each new structure to be made in the project approval processes, the presence in the virtual environment, the position in the silhouette and the permission to be constructed as a result of the evaluation of the effect on the silhouette. Regional silhouette studies should be carried out for a holistic plan and sub-regions for the protection of the urban skyline and original views.