Nöropatik ağrısı olan diyabetli bireylere uygulanan refleksoloji masajının ve ayak banyosunun ağrı ve yaşam kalitesi üzerine etkisi
The effect of reflexology massage and foot bath on pain andquality of life in diabetic individuals wi̇th neuropathi̇c pain
Yazar: REVA GÜNDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. SEVGİN SAMANCIOĞLU BAĞLAMA
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ayak banyosu = Footbath ; Ağrı = Pain ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetik nöropatiler = Diabetic neuropathies ; Masaj = Massage ; Nöropatiler = Neuropathies ; Refleksoterapi = Reflexotherapy ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Çalışma nöropatik ağrısı olan diyabetli kişilere uygulanan ayak refleksolojisi masajının ve ayak banyosunun ağrı ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin incelenmesi amacıyla Adıyaman Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde randomize kotrollü deneysel olarak yürütülmüştür.19 Temmuz 2020-22 Mart 2021 tarihleri arasında araştırma tamamlanmıştır. Araştırmanın evrenini Adıyaman Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi ek bina iç hastalıkları polikliniğine başvuran, 4 Soru Nöropatik Ağrı Anketi  (DN4)  ve Visüel Analog Skala (VAS) ağrı skoru 4 üzeri olan gönüllü bireyler oluşturmuştur. Çalışma iki müdahale grubu; ayak refleksolojisi masajı grubu (n: 30), ayak banyosu grubu(n: 30) ve bir kontrol grubu (n: 30) olmak üzere 90 hasta ile tamamlanmıştır. Araştırmaya başlamadan önce araştırma için gerekli etik ve kurum izinleri alınmıştır. Araştırmada hasta bilgi formu, DN4 4 Soru Nöropatik Ağrı Anketi, Nöropatik Ağrının Yaşam Kalitesi Üzerindeki Etkisi Anketi ve VAS ağrı skalası Kullanılmış, Semmes-Weinstein Monofilaman (SWM) Testi ve Vibrasyon Algılama Eşiği (VPT) Testi ile koruyucu duyu muayenesi yapılmıştır. Ayak refleksolojisi grubundaki hastalara haftada bir kez 6hafta olmak üzere her bir ayağa 30 dakika ayak refleksolojisi masajı, ayak banyosu grubuna ayak banyosu eğitimi verilerek 6 hafta boyunca haftada 3 gün, günde 2 kez 10 dakika olmak üzere hastanın kendisi tarafından ayak banyosu yapılmış, haftada 3 gün günde 2 kez telefon takibi ile hasta izlenmiştir. Kontrol grubuna ise herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Tüm gruplara uygulama öncesi ayak bakımı eğitimi verilmiştir.   Çalışmaya katılan grupların DN4 Anketi ilk izlem ve 6. hafta puan ortalamaları karşılaştırılmıştır. Çalışmaya katılan grupların DN4 anketi puan ortalamalarının; ayak refleksolojisi grubunun 6,06±1,33 ve 3,13±0,93, ayak banyosu grubunun 5,43±1,27 ve 3,9 ± 0,99, kontrol grubunun 5,26 ±1,43 ve 4,36 ± 1,40 olduğu görülmüştür. Çalışmaya katılan grupların ağrı şiddeti anketi puan ortalamalarının; ayak refleksolojisi grubunun 7,16 ± 1,68 ve 4,0 ± 1,43, ayak banyosu grubunun 6,6 ± 1,71 ve 2,53 ± 1,16,  kontrol grubunun 6,86 ± 1,67 ve 5,63 ± 1,29 olduğu bulunmuştur. Çalışma gruplarının yaşam kalitesi üzerindeki etkisi ölçeğinin puan ortalamalarının; ayak refleksolojisi grubunun 138,21±15,19 ve 114,5±16,02, ayak banyosu grubunun 138,57 ± 14,34 ve 113,53 ± 11,65,kontrol grubunun 137,93 ± 17,96 ve 126,97 ± 14,48 olduğu görülmüştür. Çalışmaya katılan gruplar arasında DN4 skoru ,ağrı şiddeti ölçüm sonuçları ve yaşam kalitesi ölçek ortalama puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Araştırmada alınan sonuçlar ışığında, ağrılı diyabetik nöropatili hastalarda ayak refleksolojisi ve ayak banyosunun hastaların nöropatik skoru, nöropatik ağrı skoru ve yaşam kalitesi üzerine olumlu etkileri olduğu belirlenmiştir. Nöropatik ağrısı olan diyabetli hastaların tedavisinde tamamlayıcı tedavi olarak ayak refleksolojisi ve ayak banyosu uygulamaları önerilebilinir

Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Diyabetik Nöropatik Ağrı, Ayak Refleksolojisi, Ayak Banyosu,

Abstract:
The study was conducted in Adıyaman University Training and Research Hospital as an randomized experimental controlled study in order to examine the effects of foot reflexology massage and foot bath applied to people with diabetes with neuropathic pain on pain and quality of life. The research was completed between July 19, 2020, and March 22, 2021. The population of the study consisted of volunteers who applied to the internal medicine outpatient clinic of the Adıyaman University Training and Research Hospital annex building, and whose 4-Questions-Neuropathic Pain Questionnaire's (DN4) and Visual Equivalence Scale's (VAS) pain scores were 4 and above 4. The study was completed with 90 patients, and there were two intervention groups, the first one was the foot reflexology massage group (n: 30), the second one was the footbath group (n: 30), and a control group (n: 30). Before starting the research, necessary ethical and institutional permissions were obtained for research. In the study, the patient information form, the DN4 4-questions-neuropathic pain questionnaire, the NePIQoL-neuropathic pain impact on quality of life questionnaire, and the VAS-visual equivalence scale were used, protective sensory examination was carried out with the Semmes-Weinstein monofilament (SWM) test and the vibration perception threshold (VPT) test. The patients in the foot reflexology group were given foot reflexology massage for 30 minutes on each foot once a week, footbath training was given to the footbath group, and a footbath was given by the patient himself, for 10 minutes twice a day, on 3 days a week for 6 weeks, and follow-ups were implemented via telephone. No intervention was made in the control group. All groups were given foot care training before the application. The mean scores of the groups participating in the study in the DN4 questionnaire at the first follow-up and at the 6th week were compared. The mean DN4 questionnaire scores of the groups participating in the study were 6.06±1.33 and 3.13±0.93 in the foot reflexology group, 5.43±1.27 and 3.9±0.99 in the footbath group, 5.26±1.43 and 4.36±1.40 in the control group. The pain severity mean scores of the groups participating in the study were 7.16±1.68 and 4.0±1.43 in the foot reflexology group, 6.6±1.71 and 2.53±1.16 in the footbath group, 6.86±1.67 and 5.63±1.29 in the control group. It was observed that the mean scores of the scale of the NePIQoL of the study groups were 138.21±15.19 and 114.5±16.02 in the foot reflexology group, 138.57±14.34 and 113.53±11.65 in the footbath group, and 137.93±17.96 and 126.97±14.48 in the control group. A statistically significant difference was found between the DN4 score, pain severity measurement results and quality of life scale mean scores among the groups participating in the study (p<0.05).In the study, it was determined that foot reflexology and foot bath had positive effects on patients' neuropathic score, pain severity and quality of life in patients with painful diabetic neuropathy. Foot reflexology and foot bath applications can be recommended as a complementary treatment in the treatment of these patients.

Keywords: Keywords: Nursing, Diabetic Neuropathic Pain, Foot Reflexology, Foot Bath,