Türk edebiyatında sinemaya uyarlanan romanlar ve uyarlama sorunu
Novels adapted into films in Turkish literature and adaptation problems
Yazar: ÖZLEM KALE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NURİ SAĞLAM
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Roman = Novel ; Sinema = Cinema ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Türk romanı = Turkish novel ; Türk sineması = Turkish cinema ; Uyarlamalar = Adaptations

Özet:
Bu çalışmada, başlangıçtan bugüne dek Türk edebiyatında sinemaya uyarlanan romanlar ve bu romanlardan uyarlanan filmlerin karşılaştırmalı incelemeleri yapılarak uyarlama sorunu ele alınmış ve iki sanat dalının karşılaştırılmasının mümkün olup olmadığı konusunda tespitlerde bulunulmuştur. Tezimizin ön söz kısmında tezi yapma amacımız, tezi hazırlarken kullandığımız yöntemler ve izlediğimiz yollar anlatılmıştır. Giriş kısmında, tezimizin bölümlerinde yer alan alt başlıklardan bahsedilmiş ve mukayese için seçtiğimiz roman ve filmleri neye göre belirlediğimiz açıklanmıştır. Birinci bölümde roman bir ?edebî tür ve üretim? olarak ele alınmış, ?roman okuma biçimleri? ve ?romanın nasıl okunması gerektiği? hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra sırasıyla ?edebiyat-sinema etkileşimi? ve ?iki sanat dalı arasındaki farklar? üzerinde durularak ?bir roman yorumu olarak senaryo? ve ?senaryo yorumu olarak film? konularına açıklık getirilmeye çalışılmıştır. İkinci bölümde romanın unsurları ?olay örgüsü, zaman, mekân, karakterler, kurgusal anlatım, mesajlar, dil ve üslûp? başlıkları altında incelenmiş; bu unsurların roman ve filmde nasıl ifade bulduğuna bakılmıştır. Üçüncü bölümde, sinemaya uyarlanan romanlar tespit edilerek bunların arasından seçilen yirmi üç adet romanın ilk sinema uyarlamalarıyla karşılaştırmalı incelemeleri yapılmış ve roman-film farklılığının örneklerle ispat edilmesine çalışılmıştır. Sonuç bölümünde ise roman ve film arasındaki farklara kuramsal bir bakış atılarak iki sanat dalını karşılaştırmanın doğru olup olmadığı hususunda genel bir değerlendirme yapılmıştır.



Anahtar Sözcükler: Edebiyat, roman, sinema, film, uyarlama, tür, üretim, roman unsurları, edebiyat ve sinema dili.

Abstract:
In this study, adaptation problem is tackled by researching to compare between novels adapted into films in Turkish literature up to the present and films adapted from these novels and the study is to determine whether or not it is possible that both of branch of art are compared. In abstract of the thesis, purpose of the thesis, methods used while preparing and course are examined. In introduction, subtitles in section of thesis is mentioned and how novels and films are determined is mentioned.  In the first chapter, novel is tackled as literary genre and production. Information is given about novel reading style and how the novel should be read. Next, ?scenario as a comment of novel? and ?movie as a comment of scenario? are examined by making a point of ?interaction with literature and movies? and ?difference between both of branch of art?. In second chapter, factors of novel is examined under the title of ?plotline, setting, characters, fictional narrative, massage and language and style?. It is showed how the factor is reflected in the novel and movie. In third chapter, that the twenty-three novels selected by determining novels adapted into the movie compare with first movie adaption is examined and it is tried to be proved differences between novel and movies by examples.  In conclusion chapter, evaluation is carried out whether or not it is true that the differences between novel and movie are compared theoretically. 

 
Keywords: Literature, novel, film, cinema, adaptation, type, production, factor of novel, language of literature and movie.