Etkin bir halkla ilişkiler konseptinde internetin yeri ve önemi: İSO'nun yayınladığı 500 şirket örneğinde kuramsal ve uygulamalı bir çalışma
The place and importance of the internet in an effective public relations concept: A theoretical and applied study on the case of 500 companies published by İSO
Yazar: HAVVA DİVİT KAYA
Danışman: PROF. DR. ORHAN GÖKCE
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations

Özet:
Halkla ilişkiler faaliyetleri, tarihsel süreç içerisinde farklı kullanım pratikleriyle icra edilmiştir. Bir diğer ifadeyle halkla ilişkiler faaliyetleri tarihsel süreç içerisinde kurum ve kuruluşlar tarafından farklı teknik ve stratejiler çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Günümüzde de farklı strateji ve tekniklerle icra edilmesine rağmen ortak bir araç olarak internet halkla ilişkiler sürecinde etkin bir şekilde kullanılmaktadır. Gündelik hayat içerisinde yeni iletişim teknolojilerinin yaygın kullanımı ve yeni iletişim teknolojilerine çoğunlukla internet ile erişilmesi; internetin halkla ilişkiler faaliyetlerinde de merkezi kavramlardan biri olmasını sağlamıştır. 
İnternet, halkla ilişkiler faaliyetlerinde sadece bir araç değil aynı zamanda bir mekân veya alan olarak da karşımıza çıkmaktadır. Günümüzde gerçekleştirilen halkla ilişkiler faaliyetlerinin çoğunda internet sayfaları kullanılmaktadır. Bu noktada, kurum ve kuruluşlar geleneksel halkla ilişkiler faaliyetlerine ek olarak internet sayfaları üzerinden tüketicilerine ulaşmaktadır. İnternet sayfalarında, kurum ve kuruluşun kimliğinden iletişim bilgilerine, ürün içeriklerinden geri iade/değişim koşullarına kadar tüketim sürecinde gerekli olan birçok bilgiye yer verilmektedir.
Etkin halkla ilişkiler konseptinde internet teknolojisine odaklanan bu çalışma kapsamında Türkiye'nin gelir miktarı en yüksek olan şirketlerin internet sayfaları içerik analizi ile çözümlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, internet sayfaları analize tabi tutulan şirketlerin benzer bir halkla ilişkiler konsepti kullanmaktadır. Bu genel bulgu, kurumların/kuruluşların günümüz teknolojilerini tamamen etkin kullandıkları anlamına gelmemektedir. Kurumlar/kuruluşlar, bazı noktalarda internet teknolojisiyle etkin bir şekilde kullanılan bazı uygulamaları ve güncellemeleri henüz halkla ilişkiler faaliyetlerine dâhil etmemiştir.
İşletmelerin çoğu "Hakkımızda" kısmına yer vermektedir. İşletmelerin neredeyse tamamı yatırım alanlarını web sitelerinde belirtmiştir. İşletmelerin tümü web sitelerinde iletişim bilgilerine vermiştir.  İşletmelerin çoğu internet sitelerinden kendilerine ulaşılabilecek sabit telefon bilgilerini ve fiziksel iş yeri konumlarını paylaşmıştır. Basın bültenlerini etkin halkla ilişkiler konseptinde ön plana alan işletmeler, çoklu medyayı bir diğer ifadeyle farklı türdeki içeriklerin birlikte kullanımı da önemsemiştir. Belirtilenlere ek olarak işletmelerin cep telefonu ile iletişim kurmadıkları, faaliyet alanı içerisinde bulunan ürün ya da hizmetin tüketici tarafından değerlendirilmesine izin vermedikleri ve tüketicilerine site kullanım haritası sunmadıkları da elde edilen diğer dikkat çekici bulgular olmuştur. Ayrıca, çalışma kapsamında dâhil olan şirketlerin dijital asistan uygulamasını neredeyse hiç kullanmadığı fakat siteleri ziyarette bulunan kullanıcıların kişisel veri takibini içeren çerez teknolojisini yüksek düzeyde kullandığı da bu çalışma kapsamında elde edilen diğer dikkat çekici bulgular olmuştur.
Anahtar Kavramlar: Halkla İlişkiler, Etkin Halkla İlişkiler, Yeni İletişim Teknolojileri, Yeni Medya, İnternet.

Abstract:
ABSTRACT
Public relations activities have been carried out with different usage practices in the historical process. In other words, public relations activities have been carried out by institutions and organizations within the framework of different techniques and strategies in the historical process. Today, although it is carried out with different strategies and techniques, the internet is used effectively in the public relations process as a common tool. The widespread use of new communication technologies in daily life and the access of new communication technologies mostly via the Internet; It has also ensured that the internet is one of the central concepts in public relations activities.
The Internet is not only a tool in public relations activities, but also a space or space. Internet pages are used in most of the public relations activities carried out today. At this point, institutions and organizations reach their consumers through internet pages in addition to traditional public relations activities. On the internet pages, there is a lot of information required in the consumption process from the identity of the institution and organization to contact information, from the product contents to the return / exchange conditions.
Within the scope of this study, which focuses on internet technology in the concept of effective public relations, the web pages of the companies with the highest amount of income in Turkey were analyzed by content analysis. According to the findings, the companies whose web pages are subjected to analysis use a similar public relations concept. This general finding does not mean that institutions/organizations use today's technologies completely effectively. Institutions/organizations have not yet included some applications and updates that are used effectively with internet technology at some points in their public relations activities.
Most businesses include an "About Us" section. Almost all of the businesses have indicated their investment areas on their websites. All of the businesses have given their contact information on their websites. Most businesses have shared landline phone information and physical workplace locations where they can be reached on their websites. Businesses that prioritize press releases in the concept of effective public relations have also given importance to multiple media, in other words, the use of different types of content together. In addition to those mentioned, there were other remarkable findings obtained that the enterprises did not communicate with the mobile phone, did not allow the product or service within the field of activity to be evaluated by the consumer and did not provide the site usage map to their consumers. In addition, the companies included in the study almost never use the digital assistant application, but the users who visit the sites use cookie technology at a high level, which includes personal data tracking, were other remarkable findings obtained within the scope of this study.
Keywords: Public Relations, Effective Public Relations, New Communication Technologies, New Media, Internet.