İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin okuma alışkanlık ve ilgileri üzerine bir araştırma
A research on elementary 8th grade students? reading habits and interests
Yazar: AHMET BALCI
Danışman: PROF. DR. MURAT ÖZBAY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okuma = Reading ; Okuma alışkanlığı = Reading habit

Özet:
Bu araştırmada, ilköğretim 8. sınıf öğrencilerinin okuma ilgi ve alışkanlıkları ile okuma ilgisi ve okuduğunu anlama düzeyleri arasındaki ilişki belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır.Araştırmanın evrenini 2007-2008 öğretim yılında Ankara ili merkez ilçelerinde (Altındağ, Çankaya, Etimesgut, Gölbaşı, Keçiören, Mamak, Sincan ve Yenimahalle) bulunan ilköğretim 8. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Evrenin tamamına ulaşılamadığı için farklı sosyoekonomik çevrelerde eğitim gören 390 öğrenci örneklem olarak seçilmiştir.Araştırma sürecinde ölçme aracı olarak ?Kitap Okuma Alışkanlığına İlişkin Tutum Ölçeği?, ?Okuma İlgi ve Alışkanlıkları Anket Formu? ve ?Okuduğunu Anlama Testi? kullanılmıştır. Ölçme süreci sonunda elde edilen verilerin analizinde betimleyici istatistik (frekans, yüzde ve ortalama), T-testi, ANOVA, Kruskal Wallis ve Mann Whitney U Testi analizleri kullanılmıştır. Analizler SPSS 15.0 programıyla gerçekleştirilmiştir. Verilerin karşılaştırılmasında anlamlılık düzeyi .05 olarak kabul edilmiştir.Araştırma sonucunda ilköğretim 8. sınıf öğrencilerinin okuma alışkanlığına ilişkin tutum düzeylerinin genel olarak ?yüksek? seviyede olduğu belirlenmiştir. Okuma ilgi ve alışkanlıklarına ilişkin yapılan değerlendirme sonucunda öğrencilerin kitap okuma alışkanlıklarının televizyon izleme alışkanlığının gerisinde kaldığı ve sınavlar (okul sınavları ve lise giriş sınavları) sebebiyle eğlenme/dinlenme amaçlı okumalara yeterli vakit ayıramadıkları tespit edilmiştir.Öğrencileri kitap okumaya büyük oranda anne-babaları ve öğretmenleri teşvik etmektedir. Kütüphanelerin okuma alışkanlığı kazandırmadaki etkisinin ise çok düşük olduğu görülmüştür. İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin ilgi duydukları konularda macera-serüven konuları, türde ise roman-hikâye tercihleri öne çıkmıştır. Okuduğunu anlama testinden elde edilen bulgulara göre öğrenciler en çok şiir türünde başarı göstermiş, bunu öyküleyici metinler ve bilgilendirici metinler izlemiştir. Ayrıca öğrencilerin okuma alışkanlığına ilişkin tutum düzeyleri ile okuduğunu anlama başarı düzeyleri arasında düşük bir korelasyon bulunmuştur.

Abstract:
In this research, it was strived to determine that elementary 8th grade students? reading interests, reading habits and relationship between reading interests and reading comprehension level. Survey model was used in this study.Population of this research is elementary 8th grade students who enrolled elementary schools in Ankara?s central counties (Altındağ, Çankaya, Etimesgut, Gölbaşı, Keçiören, Mamak, Sincan and Yenimahalle). Sample consists of 390 8th grade students from different socio-economic environment.During the research, ?Attitude Scale towards Reading Habit?, ?Reading Interest and Habits Questionnaire? and ?Reading Comprehension Tests? was used for gathering data. For analyzing the data, Descriptive Statistics (frequencies (f), percentage (%), Mean), T-Test, ANOVA, Kruskal Wallis and Mann Whitney U tests were used. In analyzing the data, SPSS 15.0 program was used. .05 significant level was accepted to standard level for comparing the data.The results of this research indicate that elementary 8th grade students? attitude level toward reading habit mostly ?high?. According to result of evaluation about students? reading habits and reading interests, it was observed that students? reading habits remains to their television viewing and because of examination (school exams and high school entrance exams), students not allocate enough time for recreational reading.It was founded that students was encouraged by their teachers and parents for reading. It was founded that the effects of libraries on developing reading habit is very ?low?. Elementary 8th grade students interested in adventure more than other topics and they prefer reading novel/story to other genre. According to reading comprehension test result, it was observed that students more successful at poem than narrative text and expository text. It was also observed that they more successful at narrative than expository text. In addition, there is a low relationship between attitudes toward reading habits and reading comprehension level.