Arşiv belgelerine göre Dolmabahçe Sarayı süslemesinde kullanılan malzemeler
Materials used for interior decoration of Dolmabahçe Palace according to archival documents
Yazar: FERHAN TEKİNMİRZA
Danışman: PROF. DR. MEHMET BAHA TANMAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı / Sanat Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Arşiv = Archive ; Sanat Tarihi = Art History ; İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: 19. yüzyıl = 19. century ; Milli saraylar = National palaces ; Mimari arşiv = Architectural archive ; Osmanlı arşivi = Ottoman archive ; Sanatsal malzeme = Artistic material

Özet:
Tüm yapılar gibi Dolmabahçe Sarayı da inşa edildiği günden bu yana irili ufaklı birçok onarım geçirmiştir. Bu onarımların çoğu yapısal ve zorunlu onarımlar olmakla birlikte sarayın süsleme programı ile renk şemasını değiştiren müdahaleler de zannedildiğinden çoktur. Sarayın süsleme programının doğru bir şekilde değerlendirebilmesi ve korunabilmesi için, sarayın özgün süslemesinde kullanılan geleneksel malzemeler ile yapım tekniklerinin tespit edilmesi ve ilgili verilerden yola çıkarak özgün renk şemasının ortaya çıkarılması önemlidir. Bu amaçla Dolmabahçe Sarayı'nın süslemesi ile ilgili yapılan araştırmalarda farklı disiplinlerin sağladığı veriler incelenmiş; sarayın inşa sürecine ait 1842-1856 yılları arasındaki icmal defterleri çalışmanın iskeletini oluştururken, diğer belge ve dönem araştırmaları ile araştırma raspaları ve laboratuvar analizlerinden gelen bilgilerle birlikte değerlendirilmiştir. Parlatılmış kurşun beyazı tekniği gibi yeni tespit edilen teknikler de icmal defterlerinden sağlanan malzeme bilgileriyle birlikte açıklanmıştır. 
Bu tezin kapsamı, malzeme içerikleri ile süsleme tekniklerinin değerlendirilmesi ve laboratuvar analizlerinden destek alması açısından teknik sanat tarihinin de konularına girmekte ve özellikle İstanbul'daki 19. yüzyıl kültür mirasının korunmasına katkı sağlaması umulmaktadır.

Abstract:
Like all buildings, Dolmabahçe Palace has undergone -major or minor- many repairs since the day it was built. Although most of these repairs were structural and essential repairs, interventions that changed the color scheme with the decoration program of the palace were more than it is thought. In order for the decoration program of the palace to be evaluated and preserved correctly, it is important to determine the traditional materials and construction techniques used in the original decoration of the palace, and to reveal the original color scheme based on the relevant data. For this purpose, the data provided by different disciplines were examined in the researches on the decoration of Dolmabahçe Palace: While the icmal defterleri (cost summary books) belonging to the construction process of the palace between 1842 and 1856 formed the skeleton of the study, they were evaluated together with other archival documents and period researches, architectural paint research and laboratory results. Newly identified techniques, such as the polished lead white technique, are also explained together with the material information obtained from the icmal defterleri (cost summary books).
The scope of this thesis also covers the subjects of technical art history in terms of evaluating the material contents and decoration techniques and getting support from laboratory analysis, and it is hoped that it will contribute to the protection of the 19th century cultural heritage, especially in Istanbul.