Türk Hukukunda kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesi
Principle of equal apportionment of public burdens in Turkish Law
Yazar: AHMET TALHA TETİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELMAN SACİT BOZ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Eşitlik ilkesi = Equality principle ; Kamu Hukuku = Public Law ; Kamu külfetleri = Public troubles ; Kusursuz sorumluluk = Irreproachable respensibility ; Türk Hukuku = Turkish Law ; İdari sorumluluk = Administrative responsibility

Özet:
Kişiler bir devletin çatısı altında yaşayabilmek için bazı külfetlere katlanmak
zorundadırlar. Bu külfetler vatandaş olmanın sağladığı nimetlerin karşılığını oluşturur.
Bir düzen dahilinde güven içinde yaşama ve hizmetlerden faydalanma bu nimetlerin en
temel olanlarıdır. Hayatın neredeyse her alanında geçerli bir kural haline geldiği gibi
her menfaatin karşılığında bir külfet bulunmaktadır. Mecellenin 88. maddesinde ifade
edildiği üzere "Külfet nimete ve nimet külfete göredir". Hukuk devletinde, vatandaşlar
arasında nimetler yönünden herhangi bir ayrım yapılamayacağı gibi katlanılan külfetler
açısından da ayrım yapılamaz. Öğreti ve içtihatlarda kamu külfetleri karşısında eşitlik
olarak formülleştirilen ilkenin uygulandığı alanlar incelendiğinde, ilkeye en fazla
bayındırlık hizmetleri nedeniyle meydana gelen zararların tazmini konusunda
başvurulduğu görülmektedir. Bununla birlikte bayındırlık hizmetleri haricinde sunulan
diğer kamu hizmetlerinin doğal bir sonucu olarak meydana gelen zararlar ile hukuka
uygun olarak tesis edilen idari işlemlerden dolayı meydana gelen özel ve olağan dışı
zararların da, idari yargı mercileri tarafından ilke kapsamında tazmin edilmesine karar
verildiği görülmektedir. İlke kapsamında tazmin edilecek zararların birel işlemden ya
da düzenleyici işlemden kaynaklanmasının ise bir önemi bulunmamaktadır. Diğer bir
ifadeyle hukuka uygun düzenleyici işlemlerden kaynaklanan özel ve olağan dışı zararlar
da ilke kapsamında tazmin edilecektir. Bir adım daha ileri gidildiğinde ise günümüzde,
kanunların uygulanmasından ve akdedilen milletlerarası andlaşmalardan dolayı
devletin sorumluluğunun öğretide kabul edildiği ve bu alanda devletin sorumluluğu
konusunun kamu külfetleri karşısında eşitlik ilkesiyle izah edildiği görülmektedir.

Abstract:
In order to live under the same roof of a nation, Individuals should endure some
particular burdens. These burdens are the trade-offs for enjoying the advantages of
being a citizen. Living in safety and benefiting from the provision of services are the
most fundamental benefits of these. There is a burden for every benefit is an undeniable
rule in almost every aspect of life, as stated in Article 88 of the Mecelle (The civil code of
the Ottoman Empire): "The burden is in proportion to the benefit and the benefit to the
burden." In the rule of law, no discrimination can be made between the citizens in terms
of benefits as well as no discrimination can be made in terms of burdens. Given the
principle of equal apportionment of public burdens in the doctrine and the legal
precedent, it seems that this principle is mostly applied for compensation of damages
caused by public works. Apart from the damages from the public works, the losses
arising as a natural result of other public services and the individual and extraordinary
costs caused by the administrative procedures established in accordance with the law
are also compensated by the administrative judiciary within the scope of the principle.
Under this principle, it does not matter whether the damages arise from a single
transaction or a regulatory administrative act to be compensated. In other words,
special and unusual costs resulting from regulatory administrative actions shall also be
paid under the principle. When we go one step further, today, it would seem that the
responsibility of the state is accepted in doctrine due to the enforcement of laws and the
international treaties, and the responsibility of the country in this field is explained with
the principle of equal apportionment of public burdens.