Finansal varlık fiyatlarında köpük oluşumu: Türkiye incelemesi
Finansal varlik fiyatlarinda köpük oluşumu: Türkiye incelemesi
Yazar: BAHAR KÖSEOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. HASAN ŞAHİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Varlık fiyatlarında gözlenen aşırı hareketlerin sebeplerini araştıran ve bu hareketlerin etkin pazar hipotezi ile olası ilişkisini tartışan pek çok çalışma mevcuttur. Varlık fiyatlarındaki aşırı hareketlerin köpük olarak tanımlanmasına sıkça rastlanmaktadır; ancak farklı araştırmalarda köpük tanımı ile kastedilen kavram farklılık gösterebilmektedir.İktisat literatüründe genel olarak tanımlanan şekli ile varlık fiyatlarında köpük oluşumu varlığın piyasa fiyatının rassal şoklar dışında temel değerden sapmasıdır.Varlık fiyatlarında oluşan köpükler servet etkisi aracılığıyla tüketimi ve borçlanma maliyeti üzerindeki etkisi ile yatırımı etkiler. Varlık fiyatlarında öngörülemeyen bir köpüğün sonucunda gerçekleşecek düzeltme sonrası, finansal sistemde istikrarsızlık, sermaye tabanında erime ve bunun sonucunda ekonomik aktivitede bir daralma gözlenecektir.Varlık fiyatları ile ekonomik aktivite ve istikrar arasında bir ilişki olduğu takdirde politika yapıcılar varlık fiyatlarındaki aşırı hareketleri tepki fonksiyonlarına dahil etmek isteyecektir.Çalışmanın bulguları köpük piyasalarının arasında karşılıklı bir etkileşim olmadığını göstermiştir. Köpük piyasaları ve reel sektör arasında da belirgin bir ilişkiden söz edilememektedir. Bunun yanında köpük piyasaları ile gecelik faizler ve krediler arasında belirgin ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Özellikle döviz piyasasında oluşan köpükler ve gecelik faizler arasında iki yönlü ve güçlü ilişkiler olduğu görülmüştür. Döviz kuru köpüğü ve enflasyon arasındaki ilişkinin belirgin olması da dikkate alındığında döviz piyasasında oluşan köpüklerin enflasyon hedeflemesi anlamında önemli bilgiler taşıdığı düşünülmektedir.Çalışmada döviz piyasalarında oluşan köpükler ve enflasyon arasında güçlü bir etkileşim gözlenmiştir. Gecelik faizler ve kredi hacminin döviz piyasasındaki köpüklere etkisinin belirgin olması, döviz piyasasındaki köpüklere bu değişkenler aracılığı ile müdahale edilebileceğini göstermektedir.Varlık fiyatlarının para politikası aktarım mekanizmasında servet etkisi aracılığı ile önemli bir rol oynamasından dolayı varlık fiyatlarının para politikası reaksiyon fonksiyonunda yer almasının anlamlı olduğu düşünülmektedir.Köseoğlu, Bahar, Finansal Varlık Fiyatlarında Köpük Oluşumu: Türkiye İncelemesi, Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Doç. Dr. Hasan Şahin, 116 s.Varlık fiyatlarında gözlenen aşırı hareketlerin sebeplerini araştıran ve bu hareketlerin etkin pazar hipotezi ile olası ilişkisini tartışan pek çok çalışma mevcuttur. Varlık fiyatlarındaki aşırı hareketlerin köpük olarak tanımlanmasına sıkça rastlanmaktadır; ancak farklı araştırmalarda köpük tanımı ile kastedilen kavram farklılık gösterebilmektedir.İktisat literatüründe genel olarak tanımlanan şekli ile varlık fiyatlarında köpük oluşumu varlığın piyasa fiyatının rassal şoklar dışında temel değerden sapmasıdır.Varlık fiyatlarında oluşan köpükler servet etkisi aracılığıyla tüketimi ve borçlanma maliyeti üzerindeki etkisi ile yatırımı etkiler. Varlık fiyatlarında öngörülemeyen bir köpüğün sonucunda gerçekleşecek düzeltme sonrası, finansal sistemde istikrarsızlık, sermaye tabanında erime ve bunun sonucunda ekonomik aktivitede bir daralma gözlenecektir.Varlık fiyatları ile ekonomik aktivite ve istikrar arasında bir ilişki olduğu takdirde politika yapıcılar varlık fiyatlarındaki aşırı hareketleri tepki fonksiyonlarına dahil etmek isteyecektir.Çalışmanın bulguları köpük piyasalarının arasında karşılıklı bir etkileşim olmadığını göstermiştir. Köpük piyasaları ve reel sektör arasında da belirgin bir ilişkiden söz edilememektedir. Bunun yanında köpük piyasaları ile gecelik faizler ve krediler arasında belirgin ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Özellikle döviz piyasasında oluşan köpükler ve gecelik faizler arasında iki yönlü ve güçlü ilişkiler olduğu görülmüştür. Döviz kuru köpüğü ve enflasyon arasındaki ilişkinin belirgin olması da dikkate alındığında döviz piyasasında oluşan köpüklerin enflasyon hedeflemesi anlamında önemli bilgiler taşıdığı düşünülmektedir.Çalışmada döviz piyasalarında oluşan köpükler ve enflasyon arasında güçlü bir etkileşim gözlenmiştir. Gecelik faizler ve kredi hacminin döviz piyasasındaki köpüklere etkisinin belirgin olması, döviz piyasasındaki köpüklere bu değişkenler aracılığı ile müdahale edilebileceğini göstermektedir.Varlık fiyatlarının para politikası aktarım mekanizmasında servet etkisi aracılığı ile önemli bir rol oynamasından dolayı varlık fiyatlarının para politikası reaksiyon fonksiyonunda yer almasının anlamlı olduğu düşünülmektedir.Köseoğlu, Bahar, Finansal Varlık Fiyatlarında Köpük Oluşumu: Türkiye İncelemesi, Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Doç. Dr. Hasan Şahin, 116 s.Varlık fiyatlarında gözlenen aşırı hareketlerin sebeplerini araştıran ve bu hareketlerin etkin pazar hipotezi ile olası ilişkisini tartışan pek çok çalışma mevcuttur. Varlık fiyatlarındaki aşırı hareketlerin köpük olarak tanımlanmasına sıkça rastlanmaktadır; ancak farklı araştırmalarda köpük tanımı ile kastedilen kavram farklılık gösterebilmektedir.İktisat literatüründe genel olarak tanımlanan şekli ile varlık fiyatlarında köpük oluşumu varlığın piyasa fiyatının rassal şoklar dışında temel değerden sapmasıdır.Varlık fiyatlarında oluşan köpükler servet etkisi aracılığıyla tüketimi ve borçlanma maliyeti üzerindeki etkisi ile yatırımı etkiler. Varlık fiyatlarında öngörülemeyen bir köpüğün sonucunda gerçekleşecek düzeltme sonrası, finansal sistemde istikrarsızlık, sermaye tabanında erime ve bunun sonucunda ekonomik aktivitede bir daralma gözlenecektir.Varlık fiyatları ile ekonomik aktivite ve istikrar arasında bir ilişki olduğu takdirde politika yapıcılar varlık fiyatlarındaki aşırı hareketleri tepki fonksiyonlarına dahil etmek isteyecektir.Çalışmanın bulguları köpük piyasalarının arasında karşılıklı bir etkileşim olmadığını göstermiştir. Köpük piyasaları ve reel sektör arasında da belirgin bir ilişkiden söz edilememektedir. Bunun yanında köpük piyasaları ile gecelik faizler ve krediler arasında belirgin ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Özellikle döviz piyasasında oluşan köpükler ve gecelik faizler arasında iki yönlü ve güçlü ilişkiler olduğu görülmüştür. Döviz kuru köpüğü ve enflasyon arasındaki ilişkinin belirgin olması da dikkate alındığında döviz piyasasında oluşan köpüklerin enflasyon hedeflemesi anlamında önemli bilgiler taşıdığı düşünülmektedir.Çalışmada döviz piyasalarında oluşan köpükler ve enflasyon arasında güçlü bir etkileşim gözlenmiştir. Gecelik faizler ve kredi hacminin döviz piyasasındaki köpüklere etkisinin belirgin olması, döviz piyasasındaki köpüklere bu değişkenler aracılığı ile müdahale edilebileceğini göstermektedir.Varlık fiyatlarının para politikası aktarım mekanizmasında servet etkisi aracılığı ile önemli bir rol oynamasından dolayı varlık fiyatlarının para politikası reaksiyon fonksiyonunda yer almasının anlamlı olduğu düşünülmektedir.Köseoğlu, Bahar, Finansal Varlık Fiyatlarında Köpük Oluşumu: Türkiye İncelemesi, Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Doç. Dr. Hasan Şahin, 116 s.Varlık fiyatlarında gözlenen aşırı hareketlerin sebeplerini araştıran ve bu hareketlerin etkin pazar hipotezi ile olası ilişkisini tartışan pek çok çalışma mevcuttur. Varlık fiyatlarındaki aşırı hareketlerin köpük olarak tanımlanmasına sıkça rastlanmaktadır; ancak farklı araştırmalarda köpük tanımı ile kastedilen kavram farklılık gösterebilmektedir.İktisat literatüründe genel olarak tanımlanan şekli ile varlık fiyatlarında köpük oluşumu varlığın piyasa fiyatının rassal şoklar dışında temel değerden sapmasıdır.Varlık fiyatlarında oluşan köpükler servet etkisi aracılığıyla tüketimi ve borçlanma maliyeti üzerindeki etkisi ile yatırımı etkiler. Varlık fiyatlarında öngörülemeyen bir köpüğün sonucunda gerçekleşecek düzeltme sonrası, finansal sistemde istikrarsızlık, sermaye tabanında erime ve bunun sonucunda ekonomik aktivitede bir daralma gözlenecektir.Varlık fiyatları ile ekonomik aktivite ve istikrar arasında bir ilişki olduğu takdirde politika yapıcılar varlık fiyatlarındaki aşırı hareketleri tepki fonksiyonlarına dahil etmek isteyecektir.Çalışmanın bulguları köpük piyasalarının arasında karşılıklı bir etkileşim olmadığını göstermiştir. Köpük piyasaları ve reel sektör arasında da belirgin bir ilişkiden söz edilememektedir. Bunun yanında köpük piyasaları ile gecelik faizler ve krediler arasında belirgin ilişkiler olduğu tespit edilmiştir. Özellikle döviz piyasasında oluşan köpükler ve gecelik faizler arasında iki yönlü ve güçlü ilişkiler olduğu görülmüştür. Döviz kuru köpüğü ve enflasyon arasındaki ilişkinin belirgin olması da dikkate alındığında döviz piyasasında oluşan köpüklerin enflasyon hedeflemesi anlamında önemli bilgiler taşıdığı düşünülmektedir.Çalışmada döviz piyasalarında oluşan köpükler ve enflasyon arasında güçlü bir etkileşim gözlenmiştir. Gecelik faizler ve kredi hacminin döviz piyasasındaki köpüklere etkisinin belirgin olması, döviz piyasasındaki köpüklere bu değişkenler aracılığı ile müdahale edilebileceğini göstermektedir.Varlık fiyatlarının para politikası aktarım mekanizmasında servet etkisi aracılığı ile önemli bir rol oynamasından dolayı varlık fiyatlarının para politikası reaksiyon fonksiyonunda yer almasının anlamlı olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
There are lots of studies which examine reasons for the extreme asset price movements and the relation of these movements with the effective market hypothesis. Defining the extreme movement in asset prices as bubbles is commonly seen, but definition of bubble can vary among different studies.Asset price bubbles ,as its general definition in economics literarture, are deviations of asset prices from their fundemantal values except random shocks.Asset price bubbles affect consumption through wealth effect and investment through cost of borrowing. After the correction of an unpredictable asset price bubble, instability in financial system, contraction in economic activity as a result of reduction in capital foundation would be observed.Policy makers would want to consider asset price fluctuations in their reaction function if assset prices were related with economic activity and stability.Findings of the study shows that there is no interaction between bubble markets. Also it is not possible to mention about a relation between bubble markets and production. Furthermore distinct relation between bubble markets with overnight interest rates and credits is identified. Especailly reciprocal and strong relation between bubbles in foreign exchange market and overnight interest rates is observed. It is thought that bubbles in foreign exchange market contains valuable information for inflation targeting as considering distinct relation between bubble and inflation.In this study it is observed that there is a strong interaction between bubbles in foreign exchange market and inflation. The distinct effect of overnight interest rates and credits on bubbles in foreign exchange market shows that it is possible to intervene to bubbles in foreign exchange market by these variables.Asset prices have important role in monetary transmisson mechanism via wealth channel so it is thought that including asset prices in monetary policy reaction function is considerable.