Anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanlık eğitimi alan hekimlerde yaşam kalitesi ve iş stresi nedenselliği ve etkileşiminin araştırılması
A study about the job stress and quality of life of the anesthesiology and reanimation residents
Yazar: MEHMET BARIŞ AÇIKGÖZ
Danışman: PROF. DR. İDİL TEKİN
Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Anketler = Questionnaires ; Doktorlar = Physicians ; Tıp eğitimi = Education-medical ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Öğrenciler-tıp = Students-medical ; İş stresi = Job stress

Özet:
Çalışanların yaşama ve çalışma koşullarına ilişkin sorunların giderilmesi sağlık hizmetinin aksaklıklarının azaltılması açısından önemlidir. Bunun için sağlık çalışanlarının yaşam kalitesini değerlendirmeye yönelik çalışmaların yapılması gerekliliği ortaya çıkmış ve son zamanlarda önemle üzerinde durulmaya başlanmıştır.Bu çalışmada diğer tıp branşlarına göre daha ağır koşullarda çalıştığı öngörülen anestezi uzmanlık öğrencilerinin yaşam kalitesi ve iş stresi ile ilgili verilerin toplanması ve analizi planlanmış; stresi azaltmak ve yaşam kalitesini iyileştirmek için sonraki çalışmalara yol gösterici olabilmek amaçlanmıştır.Bu araştırmanın evreni Ege Bölgesinde Anesteziyoloji ve Reanimasyon uzmanlık eğitimi veren kurumlarda eğitim almakta olan uzmanlık öğrencileridir. Katılımcılara tanımlayıcı özelliklerinin sorgulandığı bir anket formu ile Karasek modeli iş stresi ölçeği ve WHOQOL-BREF-TR yaşam kalitesi ölçekleri uygulanmıştır. Bu çalışma için 06/2012 ve 09/2012 tarihleri arasında, Anesteziyoloji ve Reanimasyon uzmanlık eğitimi alan hekimlere yüz yüze araştırma hakkında bilgi verilmiş ve çalışma öz yanıtlama anket yöntemiyle uygulanmış, eğitim kurumlarında kurulmuş olan seçim sandığı benzeri sandıklardan belirli aralıklarla anketler toplanmıştır.Ege Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir Tepecik Eğitim Araştırma Hastanesi, İzmir Atatürk Eğitim Araştırma Hastanesi ve Bozyaka Eğitim Araştırma Hastanesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Tıpta uzmanlık öğrencileri toplam 111 kişiydi, çalışmamıza 106 kişi katıldı.Elde edilen verilerin istatistiksel analizlerinde karar serbestisi, iş üzerinde kontrol, iş gerilimi ve sosyal destek boyutları yaşam kalitesinin sosyal ve çevresel alanı ile anlamlı düzeyde ilişkili bulunmuştur. Bu tek değişkenli sonuca göre yaşam kalitesi iyi olanların düşük düzeyde olanlara göre iş gerilimi puanları daha düşüktür.Aylık 6 ve üzerinde nöbet tutanların fiziksel alan yaşam kalitesi anlamlı oranda düşük bulunmuştur. Bu yaşam kalitesinin fiziksel alanını %16 oranında etkilemektedir.Çalışmamızda yaşam kalitesi tüm alt alanlarında puan ortalamaları literatüre göre Uludağ Üniversitesinde yapılan uzmanlık öğrencileri ve uzmanlarda yaşam kalitesi değerlendirmesindeki tüm hastane uzmanlık öğrencileri puan ortalamasının altında kalmıştır.Çalışmamızda iş stresi tüm alt alanlarda literatürdeki diğer çalışanlara göre daha yüksekti. Çalışmamızda Anesteziyoloji ve Reanimasyon uzmanlık öğrencilerinin iş stresinin yüksek oluşu yoğun çalışma saatleri, aylık nöbet sayısının çokluğu, sürekli ağır hastalıklar ve ölümle karşılaşmak, kendilerine gece ve gündüz ihtiyaç duyulması, iş yükü ve ekonomik belirsizlik ve Anesteziyolojinin getirdiği sürekli dikkat ve sorumluluk duygusu olabilir.Çalışmamızda elde edilen sonuçlara göre, iş stresini azaltmak yaşam kalitesini artıracaktır. İş stresi, iş gerilimi yaşam kalitesini olumsuz etkilemektedir. Oysa karar serbestisi (iş üzerinde kontrol) ve sosyal destek yaşam kalitesini artırmaktadır. Anestezi uzmanlık öğrencilerinin yaşam kalitesini artırmak için iş yükünün azaltılması, işte karar serbestisinin artırılması ve ihtiyaç duydukları sosyal desteğin sağlanması olumlu adımlar olacaktır.

Abstract:
Solving the problems of living and working conditions of employees is important to reduce the hitch of health care. Because of this; the studies, which analyze the quality of life of health care providers are niggling in these In this study, we plan to obtain and analyze data of the anesthesiology residents living conditions and work stress. The anesthesiology residents are predicted that they have more heavy duty according to other branches. The aim of this study is to guide the other studies which can reduce the stress and improve the living conditions.The universe of this study is the residents of anesthesiology and reanimation at the aegean region. We implement the participants a survey which query the defining characteristics, Karasek Standard working stress and WHOQOL-BREF-TR life quality tests. Between 06/2012 and 09/2012 we inform the residents of anesthesiology and reanim At our study work stress was higher according to other studies. That was caused by the long working hours, higher number of shifts per month, most time experience with severe illness and death, the need for them at night and day, workload, economic uncertainty and a sense of responsibility of anesthesiology.According to the results obtained in this study; reduce job stress will improve the quality of life. Work-related stress has negative impact on quality of life. The freedom to decide and social support improve the quality of life. To improve the quality of life of residents of anesthesia; reducing the workload, increasing the freedom of decision at work and provision of social support they need would be correct.ation about the study face to face. The study is done bye responding to self-survey methomethodd. There were the ballot boxes at the educational institutions and at regular intervals we collected the surveys.