Kalite fonksiyon yayılımı yönteminin mimarlıkta uygulanmasına yönelik model önerisi ve bir bina projesi kapsamında irdelenmesi
A model suggestion towards the application of quality function deployment method in architecture and the examination in scope of a building project
Yazar: FAHRİYE HİLAL HALICIOĞLU
Danışman: PROF. DR. ÇETİN TÜRKÇÜ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Bölümü / Yapı Bilgisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Çalışmada, imalat endüstrisinde yaygın şekilde uygulanan ve katkıları kanıtlanmış olan "Kalite Fonksiyon Yayılımı" yönteminin mimarlık alanına uygulanabilirliği kuramsal (teorik) ve nesnel (uygulama) boyutlarda irdelenmiştir. "Bina projelerinin yaşam dönemi süreç akışında sistematik bir kalite geliştirme yönteminin yokluğu" olarak vurgulanan probleme "Kalite Fonksiyon Yayılımı" yöntemi çözüm olarak önerilmiştir. Bu bağlamda çalışmanın hedefi, "nihai ürün olarak kabul edilen 'BİNA'nın kalitesini geliştirmeye yönelik olarak 'KALİTE FONKSİYON YAYILIMI (KFY)' yönteminin bina projelerine uygulanabilirliğini tespit etmek" biçiminde belirlenmiştir. Çalışma kapsamında, ikinci bölümde kalite olgusu analiz edilmiş ve sistematik bir kalite geliştirme yönteminin gerekliği ve önemi vurgulanmıştır; üçüncü bölümde "Kalite Fonksiyon Yayılımı" yönteminin ilkeleri irdelenmiştir; dördüncü bölümde ise bina tasarım ve yapım alanında müşteri kavramı, müşteri isteklerini tespit etmenin ve tüm sürece işlemenin önemi ele alınmıştır. Bu bölümlerdeki çalışmalar sonucunda elde edilen tüm bulgular doğrultusunda beşinci bölümdeki çalışma yapılmıştır. Öncelikle, yöntemin bina tasarım ve yapım süreciyle entegrasyonunun nasıl sağlanabileceğine yönelik dikkat çekilmiş ve süreç akışındaki uygulanma konumu belirlenmiştir. Daha sonra ise, yöntem bina projelerine yönelik olarak yorumlanmış ve bir model önerilmiştir, önerilen model, "Bina Kalite Fonksiyon Yayılımı - BKFY" olarak tanımlanmıştır. Modelin geçerliğini, dolayısıyla KFY yönteminin bina projelerine uygulanabilirliğini tespit etmek amacıyla, konut amaçlı bir bina projesinde uygulama yapılmıştır. Bu uygulamada ayrıca, yöntemi destekleyici olarak: Analitik Hiyerarşi Süreci, Kano Modeli Yaklaşımı ve Etkileşim Diyagramı teknikleri kullanılmıştır. Sonuç bölümünde ise, çalışma kapsamında elde edilen bulgular doğrultusunda ulaşılan sonuçlar açıklanmıştır. vıBu tezde, Kalite Fonksiyon Yayılımı yönteminin ilkelerine bağlı olarak geliştirilen "BKFY" modelinin: ? Bina projelerinin yaşam dönemi süreç akışında kalitenin gerçekleştirilebilmesi için gerekli ve yeterli koşulların sağlanmasında, ? Üretimsel ve yönetimsel sürecin entegrasyonunda, ? Süreç akışındaki belirsizlikler ile karmaşık ve gri sorumluluk alanlarım netleştirmede ve odaklanılması gereken öncelikli noktaların belirlenmesinde, ? Süreç akışında bilgi kaybım minimize etmede ve dolayısıyla, ekip üyeleri arasında iletişimi güçlendirmede, ? Projenin kalite odaklı, dolayısıyla müşteri odaklı geliştirilmesinde potansiyel bir güce sahip olduğu ortaya çıkmıştır. Anahtar Sözcükler: Kalite, Kalite Fonksiyon Yayılımı Yöntemi, Bina Projelerinin Yaşam Dönemi Süreci, Sistematik Kalite Geliştirme, Müşteri, Müşteri Gereksinimleri, Müşteri Memnuniyeti, Toplam Kalite Yönetimi, Rekabet. vıı

Abstract:
The applicability of "Quality Function Deployment" method, which has been used widely in manufacturing industry with the proved contributions, in architecture field was analyzed based on the dimensions of theoretical and objective (practical) in this study. The "Quality Function Deployment" method was suggested as the solution towards the problem emphasized as "a missing systematic method to develop the quality in the life cycle of building projects". The objective of the study in this regard has been specified as to determine the applicability of "QUALITY FUNCTION DEPLOYMENT (QFD)" in building projects towards the improvement of the BUILDING quality considered as the final product. In scope of the study, the quality fact was analyzed then the necessity and the importance of a systematic quality development method were indicated in chapter two; The principles of "Quality Function Deployment" were examined in chapter three; the customer concept and the importance to determine the customer requirements and effect in whole process were discussed in part four. Subject to the findings obtained through the said chapters, the study continued in chapter five. Firstly, the matter how the method can be integrated with the building design and construction process was considered then the practicing in such scope was handled in process flow. Later the method was interpreted towards the building projects and a model was suggested. The suggested model was described as "Building Quality Function Deployment - BQFD". In order to determine the verification of the model thus the applicability of QFD method in building projects, a sample practice was done in building project based on the house design and construction. In addition, the Analytic Hierarchy Process, Kano Model approach and Affinity Diagram techniques were used in respect of this execution as the supportive factors of the said method. In the conclusion chapter, the final results that were obtained in scope of the study were explained. VUlAs a result of the study, it was determined that BQFD model, which was developed due to the principles of Quality Function Deployment, has a potential strength in the following cases; ? Ensure the necessary and sufficient conditions to realize the quality in the life cycle of building projects, ? Integration of production and management process, ? Define the unclear, complex and grey responsibility areas in the process flow and identification of primary points to be focused on, ? Minimization the information loss in process flow thus strengthen the communication between the team members, ? Project development focused on the quality thus enabling a customer focused project development Key words: Quality, Quality Function Deployment Method, The Life-Cycle Process of Building Projects, Systematic Quality Development, Customer, Customer Requirements, Customer Satisfaction, Total Quality Management, Competition rx