Bazı Avrupa ülkelerinde arazi kullanım değişiminin sosyoekonomik göstergelerle ilişkisinin belirlenmesi
The relationship between land use change and socioeconomic indicators in some European countries
Yazar: GAMZE ORUÇOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALPER BULUT
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Arazi örtüsü = Grand cover ; Avrupa ülkeleri = European countries ; CORINE-Biyotoplar projesi = CORINE-Biotops project ; Ormanlar = Forests ; Sosyoekonomik analiz = Socio-economic analysis ; Tarım alanları = Agricultural lands

Özet:
Dünya var olduğu günden beri sürekli bir değişim göstermiş, göstermeye de devam etmektedir. Arazi örtüsünde ortaya çıkan değişimler muhtelif arazi kullanım şekilleri sonucunda ortaya çıkmaktadır. Arazi kullanım şekilleri, gerek doğal sebepler sonucunda gerekse insan ihtiyaçlarına göre gerçekleşmektedir. Arazi örtüsünde ortaya çıkan bu değişimler çoğu zamana geri dönüşü olmayan ekolojik ve ekonomik bir çok sorunu da beraberinde getirmektedir. 
Arazi kullanımında önemli iki sınıf olan ormanlık alanlar ve tarım alanları birbirleri ile yakın ilişkisi bulunan sınıflar olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu iki sektörü birbirine bağlayan ise insan faktörüdür. İnsan, toprağı işleyip kullanabildiğinden geçmişten günümüze binlerce yıldır tarımsal faaliyetlerin içerisinde bulunmuş, geçimini ve beslenmesini bu şekilde gerçekleştirmiştir. 
Bu çalışmanın amacı Avrupa kıtasında yer alan 38 ülke için orman ve tarım alanları başta olmak üzere arazi kullanım sınıflarında ortaya çıkan değişimleri gözlemlemek ve bu değişimleri sosyoekonomik veriler ile ilişkilendirmektir. Çalışma kapsamında;  2000, 2012 ve 2018 yıllarındaki CORINE arazi örtüsü verileri kullanılarak incelenmiştir. 2000-2012, 2012-2018 ve 2000-2018 dönemleri için bu değişimler izlenmiş ve sınıflar arası değişimler tespit edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen veriler, ülkelere ait sosyoekonomik göstergelerle analiz edilmiştir.
Çalışma sonucunda 2000-2018 dönemi için 13 ülkenin orman alanlarında azalış, 25 ülkede ise artış meydana geldiği belirlenmiştir. Aynı dönem için tarım alanlarında ise 31 ülkenin tarım alanlarında azalış, 7 ülkede ise artış meydana geldiği sonucuna ulaşılmıştır. 2000-2018 döneminde ülkelerin gelir ve AB üyesi olup olmama durumları ile orman ve tarım alanı değişimleri arasında istatiksel anlamda ilişki bulunmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The world has been in constant change since the day it came into existence and continues to do so. Changes in land cover occur as a result of various land use patterns. Land use patterns are realized both as a result of natural causes and according to human needs. These changes in land cover often bring about irreversible ecological and economic problems.
Forested areas and agricultural areas, which are two important classes in land use, are closely related to each other. What connects these two sectors is the human factor. Since humans have been able to cultivate and use the soil, they have been involved in agricultural activities for thousands of years from past to present and have realized their livelihood and nutrition in this way
The aim of this study is to observe the changes in land use classes, especially forest and agricultural areas, for 38 countries in the European continent and to relate these changes to socioeconomic data. Within the scope of the study, land changes in 2000, 2012 and 2018 was analyzed using CORINE land cover data. These changes were monitored for the periods 2000-2012, 2012-2018 and 2000-2018 and the changes between classes were tried to be determined. The data obtained were analyzed with socioeconomic indicators of the countries.
As a result of the study, it was determined that there was a decrease in forest areas in 13 countries and an increase in 25 countries for the 2000-2018 period. For the same period, it was concluded that there was a decrease in agricultural areas in 31 countries and an increase in 7 countries. It was concluded that there was no statistical correlation between the income and EU membership status of the countries and the changes of agricultural and forest areas in the 2000-2018 period. 
KEYWORDS: CORINE, Land cover, Socioeconomic indicator, Forest area, Agricultural area