Bir grup tıp fakültesi öğrencisinin covıd-19 pandemi sürecinde beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı değişikliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional habits and lifestyle changes of a group of medical faculty students during the covid-19 pandemic
Yazar: BÜŞRA KARAKUYU
Danışman: PROF. DR. ALİS ÖZÇAKIR
Bursa Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Yeni koronavirüs (COVID-19), tüm dünyada salgın oluşturmuş ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından pandemi olarak ilan edilmiştir. Pandemi döneminde uygulanan tedbirler ve kısıtlamalar beslenme alışkanlıklarında değişime, fiziksel aktivitede azalmaya ve sedanter davranışlarda artışa neden olmuştur. Bu doğrultuda, çalışmamızda pandeminin yol açtığı kısıtlamaların öğrencilerde oluşturduğu beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı değişikliklerini değerlendirmek amaçlanmıştır.
Bu tez çalışması, Bursa Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde öğrenim gören 2. ve 3. sınıf öğrencilerinde, pandemi sürecinin oluşturduğu beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı değişikliklerini saptamak amacıyla planlanmıştır.
Çalışma, anket yöntemi kullanılarak yapılandırılmıştır. Anketin ilk kısmında sosyodemografik veriler, beslenme ve yaşam tarzı soruları (22 soru), ikinci kısmında  "Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ)" (21 soru) ve üçüncü kısmında pandemi döneminde yaşanan yaşam tarzı değişikliklerini saptamak amacıyla oluşturulan Likert ölçeği (20 soru) yer almaktadır.
Araştırmada öğrenim gören tüm 2. ve 3. sınıf öğrencilerine ulaşılması hedeflenmiş (735), hedefin %52'sine (383) ulaşılmıştır.
Pandemi sürecinde katılımcıların %38,1'inin (n=146) kilosunda artış olduğu ve %28,5' inin (n=109) pandemi sürecinde besin takviyesi  tüketmeye başladığı tespit edilmiştir. Katılımcıların 140'ının (%36,6)  pandemi sürecinde COVID-19 geçirdiği ve 243'ünün (%63,4) COVID-19 geçirmediği saptanmıştır.
 Katılımcıların, %51,2'si (n=196) pandemi sürecinde fiziksel egzersiz yaptığını belirtirken, egzersiz yapmayanların oranı %49,8'dir (n=187). 
Sonuç olarak, araştırmamızda tıp fakültesi öğrencilerinin beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzı özelliklerinin genel olarak sağlıklı beslenmeye çalışmalarına rağmen, pandemi sürecinden etkilendiği sonucuna ulaşıldı. Pandemi döneminde karbonhidrat içeriği yüksek besinlere eğilimin arttığı, çay-kahve tüketiminin arttığı, yeterli fiziksel egzersiz yapılmadığı ve uyku düzeninin bozulduğu sonucuna ulaşılmıştır. Topluma sağlık konusunda kılavuzluk edecek olan tıp fakültesi öğrencilerinin, beslenmeye dair doğru bilgilerle ve eğitimle bu konuda bilinçlendirilmesi gerekmektedir.
Anahtar kelimeler: COVID-19 pandemisi, beslenme, egzersiz, Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği

Abstract:
The new coronavirus (COVID-19), has created an epidemic all over the world and has been declared a pandemic by the World Health Organization (WHO). Measures and restrictions applied during the pandemic period have led to changes in eating habits, decrease in physical activity and increase in sedentary behaviors. In this direction, our study aimed to evaluate the dietary habits and lifestyle changes in students caused by the restrictions caused by the pandemic.
This thesis study was planned to determine the nutritional habits and lifestyle changes caused by the pandemic process in 2nd and 3rd year students studying at Bursa Uludağ University Faculty of Medicine.
The study was structured using the questionnaire method. Sociodemographic data, nutrition and lifestyle questions (22 questions) in the first part of the questionnaire, "Attitude Scale for Healthy Nutrition (ASHN)" (21 questions) in the second part, and a Likert scale (20 questions) created to determine the lifestyle changes experienced during the pandemic period in the third part is located.
In the research, it was aimed to reach all 2nd and 3rd grade students (735), and 52% of the target (383) was reached.
It was determined that 38.1% (n=146) of the participants increased in weight during the pandemic process and 28.5% (n=109) started to consume nutritional supplements during the pandemic process. It was concluded that 140 (36.6%) of the participants had COVID-19 during the pandemic and 243 (63.4%) did not have COVID-19.
  While 51.2% (n=196) of the participants stated that they did physical exercise during the pandemic, the rate of those who did not exercise was 49.8% (n=187). 
As a result, in our study, it was concluded that the nutritional habits and lifestyle characteristics of medical school students were affected by the pandemic process, although they generally tried to eat healthy. It was concluded that during the pandemic period, the tendency to foods with high carbohydrate content increased, the consumption of tea and coffee increased, adequate physical exercise was not done and sleep patterns were disturbed. It is necessary to raise awareness of medical school students, who will guide the society on health, with the right information and education on nutrition.
Keywords: COVID-19 pandemic, nutrition, exercise, Attitude Scale for Healthy Nutrition