Gençlik merkezlerinde sunulan rekreasyonel faaliyetlerin serbest zaman okuryazarlığı açısından incelenmesi
Investigation into recreational activities in youth centres in terms of leisure literacy
Yazar: MOHAMMED A I ALHENNAWI
Danışman: DOÇ. ALİ SELMAN ÖZDEMİR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi = Physical education and training ; Boş zaman = Leisure ; Boş zamanları değerlendirme = Leisure activities ; Gençlik merkezleri = Youth centers ; Okuryazarlık = Literacy ; Rekreasyon = Recreation ; Rekreasyonel aktiviteler = Recreational activities

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Gençlik ve Spor Bakanlığı'na bağlı 'Gençlik Merkezleri' çatısı altında spor, kültür, sanat, eğitim, sosyal sorumluluk, gönüllülük, bilim ve teknoloji gibi çeşitli alanlarda sunulan rekreasyonel faaliyet ve programlara katılan bireylerin memnuniyet düzeyleri ve serbest zaman okuryazarlıklarının incelenerek çeşitli değişkenlere göre karşılaştırılmasıdır. Araştırma, ilişkisel tarama modelinde betimsel bir çalışma olup, örneklemi uygun örnekleme yöntemi ile oluşturulmuştur. Araştırmaya, İstanbul ilinde çeşitli gençlik merkezlerine üye, 17 ve 28 yaşları arasında 110 kadın (%43.8) ve 141 erkek (%56.2) olmak üzere toplam 251 kişi katılmıştır (X̅ yaş=20.37, ss=3.21). Araştırmada kullanılan veri toplama aracı iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, demografik özellikler ve serbest zaman değerlendirme alışkanlıklarını ölçen sorulara yer verilmiştir. İkinci bölümde ise; Yıldız ve Çoban (2020) tarafından geliştirilmiş Gençlik Merkezleri Memnuniyet Ölçeği (GMMÖ) ve Arslan (2018) tarafından geliştirilmiş Serbest Zaman Okuryazarlığı Ölçeği (SZOÖ) kullanılmıştır. Verilerin analizinde; betimsel istatistikler, ikili karşılaştırmalarda t testi ve Mann-Whitney U testi, çoklu karşılaştırmalarda tek yönlü varyans analizi ANOVA testi ve Pearson Korelasyon testinden yararlanılmıştır. İstatistiksel analizler, %95 güven aralığı ve =.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; gençlik merkezlerine üye olan ve faaliyetlerine katılan bireylerin gençlik merkezleri memnuniyet ölçeği ve serbest zaman okuryazarlığı ölçeği puanlarında medeni durumlarına, çocuk sahibi olma durumlarına, düzenli bir serbest zaman değerlendirme aktivitesine sahip olma durumlarına, katıldıkları serbest zaman değerlendirme aktivitelerinden tatmin olma durumlarına, refah durumlarına, serbest zaman değerlendirme aktivitelerine bütçe ayırmakta zorlanma durumlarına göre anlamlı farklar oluştuğu tespit edilmiştir. Öte yandan, bireylerin gençlik merkezlerinde katıldıkları faaliyetler ve sunulan hizmetlerle ilgili memnuniyet düzeyleri arttıkça serbest zaman okuryazarlık puanlarının da artış gösterdiği belirlenmiştir.
Anahtar kelimeler: Gençlik merkezleri, serbest zaman okuryazarlığı, rekreasyon.

Abstract:
The aim of this study is to examine the satisfaction levels and leisure literacy of individuals participating in recreational activities and programs offered in various fields such as sports, culture, art, education, social responsibility, volunteering, science, and technology under the umbrella of 'Youth Centres' affiliated to Republic of Türkiye Ministry of Youth and Sports and compare them according to various variables. The research is a descriptive study in the relational survey model and was created with convenience sampling method. A total of 251 people, 110 women (43.8%) and 141 men (56.2%), between the ages of 17 and 28, who were members of various youth centres in Istanbul, participated in the research (X̅ age=20.37, sd=3.21). The data collection tool used in the research consists of two parts. In the first part, questions measuring demographic characteristics and leisure time habits are included. In the second part, Youth Centers Satisfaction Scale (GMMÖ) developed by Yıldız and Çoban (2020) and Leisure Literacy Scale (LTS) developed by Arslan (2018) were used. In the analysis of data, descriptive statistics, t test and Mann-Whitney U test in pairwise comparisons, one-way analysis of variance ANOVA test and Pearson Correlation test were used in multiple comparisons. Statistical analyses were evaluated at 95% confidence interval and =.05 significance level. The centre's attendees Youth Centre Satisfaction Scale and Leisure Literacy Scale scores, showed significant differences dependant on variables such as having children, having leisure time, doing an activity in that time, getting satisfaction from the activity, welfare status, and leisure time budget. On the other hand, it was determined that as individuals' satisfaction with the activities and services they participate in youth centers increases, their leisure literacy scores also increase. 
Key Words: Leisure literacy, youth centers, recreation.