Elektronik Boş Zaman Yapay Zeka Farkındalığı Ölçeği'nin geliştirilmesi: Geçerlilik ve güvenirlilik çalışması
Development of the Electronic Leisure Artificial Intelligence Awareness Scale: A validity and reliability study
Yazar: ECEM TÜRKMEN
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE AKYILDIZ MUNUSTURLAR
Eskişehir Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Spor Yönetimi Ana Bilim Dalı /  Spor Yönetimi ve Rekreasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Boş zamanları değerlendirme = Leisure activities ; Farkındalık = Awareness ; Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Yapay zeka = Artificial intelligence ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada, elektronik boş zamanlarda yapay zeka uygulamalarına yönelik farkındalık düzeyini tespit edebilmek amacıyla psikometrik nitelikleri tanımlanmış bir ölçme aracı geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın amacı çerçevesinde ölçek geliştirme aşamaları olarak literatür taraması, madde havuzunun oluşturulması, uzman görüşü, pilot çalışma ve nihai uygulama aşamaları izlenmiştir. Araştırmanın örneklemini 18-29 yaş aralığındaki bireyler oluşturmaktadır. Covid-19 salgınının etkilerinin devam ettiği dönemde gerçekleştirilen bu çalışma için uzman görüşleri çevrimiçi yapılan görüşmelerle, açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi için veri toplama işlemi Google Anketler aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Ölçek yapı geçerliliğinin sınanması amacıyla yapılan Açımlayıcı Faktör Analizi sonucunda, toplam varyansın %53,635'ünü açıklayan 19 maddeli 3 faktörlü (davranışsal farkındalık, bilişsel farkındalık ve duyuşsal farkındalık) bir yapı ortaya çıkmıştır. Ardından yapı geçerliliğinin doğrulanması amacıyla, 250 kişilik veri seti ile Doğrulayıcı Faktör Analizi gerçekleştirilmiştir. Ölçek güvenirliğinin test edilmesinde Cronbach Alpha iç tutarlılık ve test tekrar test katsayıları hesaplanmış, testler sonucunda ölçeğin kararlı ve tutarlı bir yapıya sahip olduğu ortaya çıkmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, 19 madde ve 3 alt boyuttan oluşan "Elektronik Boş Zamanlarda Yapay Zekâ Farkındalığı Ölçeği"nin geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The present study sought to develop an assessment tool with defined psychometric qualities in order to determine the level of awareness related to artificial intelligence applications during electronic leisure. Within the frame of the study purpose, the researchers followed scale development phases such as literature review, item pool creation, expert opinion, pilot study and final application. The sample of the study comprised aged 18 to 29 years. For the study which was conducted during a period when the effects of the Covid-19 pandemic continued, the researchers received expert opinions during online interviews and collected the data for the exploratory factor analysis and confirmatory factor analysis via Google Surveys. As a result of the exploratory factor analysis which sought to test the scale construct validity, a structure with 19 items and three factors (behavioral awareness, cognitive awareness and affective awareness) explaining 53.635% of the total variance emerged. Next, Confirmatory Factor Analysis was carried out with a data set of 250 participants in order to verify the construct validity. The researchers calculated the Cronbach's Alpha internal consistency and test-retest coefficients to test the scale reliability. As a result of the tests, they found that the scale had a stable and consistent structure. According to the results of the study, "Electronic Leisure Artificial Intelligence Awareness Scale" which had 19 items and three subscales proved to be a valid and reliable assessment tool.