Van YYÜ dursun odabaş Tıp Merkezi'nde görevli sağlık çalışanlarında fizikselaktivitenin uyku kalitesi üzerine etkisi
The effect of physical activity on sleep quality in healthcare workers working at Van YYÜ Dursun Odabaş Medical center
Yazar: ZEYNEP RENTÜRK USTA
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN AVNİ ŞAHİN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Van YYÜ Dursun Odabaş Tıp Merkezi'nde aktif olarak görev
yapan bir grup sağlık çalışanında fiziksel aktivite düzeyi ve uyku kalitesinin
değerlendirilmesi ve bu iki durum arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Kesitsel tipte olan bu çalışmaya Van YYÜ Dursun Odabaş Tıp
Merkezi'nde aktif olarak görev yapmakta olan 167 sağlık çalışanı çalışmaya dahil
edilmiş, kişilerin sosyodemografik özellikleri, uluslararası fiziksel aktivite anketi
(IPAQ) ve Pittsburgh uyku kalitesi indeksi (PUKİ) skorları kaydedilerek
değerlendirilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların %67,7'si kadındı ve yaş ortalaması 30,38 ± 4,98 yıldı.
Kişilerin %50,9'u doktor, %24'ü hemşireydi. Kişilerin BKİ ortalaması 24,59 ± 3,93
kg/m2 idi ve meslekte geçirilen süre ortalaması 6,89 ± 4,94 yıldı. Katılımcıların
ortalama toplam MET değeri 1567,17 ± 1883,94 dk/hafta, toplam PUKİ skoru 6,95 ±
3,25 idi. Kişilerin %64,7'si inaktifti, %65,3'ünün ise uyku kalitesi kötüydü.
Sosyodemografik özellikler, kronik hastalık ve sigara içme durumlarına göre toplam
PUKİ skoru istatistiksel olarak anlamlı düzeyde değişmiyordu (p>0,05). BKİ değeri
ile uyku ilacı kullanım skoru (r = 0,180, p = 0,020) arasında pozitif yönde düşük
düzeyde, gündüz işlev bozukluğu skoru ile ise negatif yönde düşük düzeyde (r = -
0,155, p = 0,045) korelasyon ilişkisi saptandı. Ayrıca orta şiddetli fiziksel aktivite
MET değeri ile uyku süresi skoru arasında negatif yönde düşük düzeyde korelasyon
ilişkisi vardı (r = -0,165, p = 0,033). Kişilerin MET değerine göre belirlenen aktivite
seviyeleri arasında PUKİ alt bileşenleri ve toplam PUKİ skorları bakımından
istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark yoktu (p>0,05).
Sonuç: Çalışmamıza katılan sağlık çalışanlarının orta düzeyde fiziksel aktivite
düzeyinin artışı ile uyku süresinde iyileşme ilişkili bulunmuştur. Ayrıca BKİ arttıkça
uykuyu düzenlemek için kullanılan ilaç düzeyinin arttığı, gündüz işlevselliğin ise
olumlu etkilendiği görülmüştür

Abstract:
Aim: The aim of this study was to evaluate the physical activity level and sleep
quality in a group of active healthcare workers in Turkiye and to examine the
relationship between these two conditions.
Method: In this cross-sectional study, 167 healthcare workers actively working in
Turkiye were included and their sociodemographic characteristics, International
Physical Activity Questionnaire (IPAQ) and Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI)
scores were recorded and evaluated.
Results: 67.7% of the participants were female and the mean age was 30.38 ± 4.98
years. 50.9% were physicians and 24% were nurses. The mean BMI was 24.59 ±
3.93 kg/m2
and the mean length of time in the profession was 6.89 ± 4.94 years. The
mean total MET value of the participants was 1567.17 ± 1883.94 min/week and the
mean total PSQI score was 6.95 ± 3.25. 64.7% of participants were inactive and
65.3% had poor sleep quality. Total PSQI score did not change statistically
significantly according to sociodemographic characteristics, chronic disease and
smoking status (p>0.05). There was a low-level positive correlation between BMI
and sleep medication use score (r = 0.180, p = 0.020) and a low-level negative
correlation with daytime dysfunction score (r = -0.155, p = 0.045). There was also a
low-level negative correlation between the MET value for moderate physical activity
and the sleep duration score (r = -0.165, p = 0.033). There was no statistically
significant difference between the activity levels determined according to METs in
terms of PSQI subcomponents and total PSQI scores (p>0.05).
Conclusion: Increased moderate physical activity level was found to be associated
with improved sleep duration in the healthcare workers who participated in our
study. In addition, as BMI increased, the level of medication used to regulate sleep
increased and daytime functioning was positively affected.