Subkütan heparin enjeksiyonunu mekano-analjezi yöntemi ile uygulamanın ağrı ve ekimoz oluşumuna etkisi
The effect of subcutaneous heparin injection with mechano-analgesia method on pain and ecchymosis
Yazar: DEMET İNANGİL
Danışman: PROF. DR. MERDİYE ŞENDİR
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Analjezi = Analgesia ; Analjezikler = Analgesics ; Ağrı = Pain ; Ekimoz = Ecchymosis ; Enjeksiyonlar-deri altı = Injections-subcutaneous ; Heparin = Heparin

Özet:
Bu araştırma, subkütan heparin enjeksiyonunu mekano-analjezi yöntemi ile uygulamanın ağrı ve ekimoz oluşumuna etkisini incelemek amacıyla yapılan "son test-kontrol gruplu" yarı deneysel tipte bir çalışmadır.
Araştırmanın evreni, Gülhane Askeri Tıp Akademisi Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Servisi'nde Mart- Aralık 2015 tarihleri arasında yatarak tedavi edilen ve subkütan heparin tedavisi uygulanan hastaları kapsadı. Örneklemini ise, araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 55 hasta oluşturdu.
Araştırmaya katılan tüm hastalara üç ayrı yöntem ile subkütan heparin uygulandı. Birinci subkütan heparin enjeksiyonu sağ abdomen bölgesinden mekano-analjezi yöntemiyle, ikinci subkütan heparin enjeksiyonu sol abdomen bölgesinden buz uygulaması ile, üçüncü subkütan heparin enjeksiyonu ise alt abdomen bölgesinden herhangi yardımcı bir uygulama olmadan uygulandı.
Araştırmanın verileri "Yapılandırılmış Bilgi Formu", "Görsel Kıyaslama Ölçeği", "Ekimoz Ölçme Aracı" ve "SC Enjeksiyon Yöntemlerini Değerlendirme Formu"  kullanılarak toplandı. Ağrı ve memnuniyet uygulamadan hemen sonra Görsel Kıyaslama Ölçeği ile, ekimoz ise uygulamadan 48 ve 60 saat sonra ekimoz ölçme aracı ile değerlendirilip kaydedildi. Verilerin analizi bilgisayarda tanımlayıcı ve önemlilik analizleri kullanılarak gerçekleştirildi.
Subkütan heparin enjeksiyonu rutinde olduğu gibi herhangi yardımcı bir uygulama kullanmadan uygulandığında, hastaların %69'unun ağrı hissettiği, mekano-analjezi yöntemi ile uygulandığında bu oranın %49'a, buz uygulandığında ise %51'e düştüğü belirlendi. Subkütan heparin enjeksiyonunu mekano-analjezi yöntemi ile uygulamanın, kontrol uygulamasına göre hissedilen ağrı şiddetini 0,55 kat azalttığı görüldü (p<0,05). Buz uygulaması ile yapılan heparin enjeksiyonunda ekimoz oluşma  oranının en düşük (%3.7), büyüklüğünün de en küçük (0,08±0,33) olduğu saptandı. Enjeksiyon yöntemlerine göre oluşan ekimoz büyüklükleri arasındaki bu farklılığın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı görüldü (p>0,05). Hastaların algıladıkları memnuniyet puanı ortalamasının mekano-analjezi yönteminde en yüksek  (7,84±1,21) olduğu ve üç enjeksiyon yöntemi arasındaki farklılığın istatistiksel olarak anlamlı bulunduğu belirlendi (p<0,05).
Sonuç olarak araştırma bulguları, subkütan heparin enjeksiyonu sırasında mekano-analjezi uygulamanın ağrıyı azalttığını, ekimoz oluşumunu etkilemediğini gösterdi.

Abstract:
This semi-experimental type and post-test control grouped research was conducted to investigate the effect of subcutaneous heparin injection by mechano-analgesia method on pain and ecchymosis. 
The universe of this study included patients (n=55) who were treated in-patient and underwent subcutaneous heparin treatment between March and December 2015 at the Orthopedics and Traumatology Service of the Haydarpaşa Training Hospital of Gülhane Military Medical Academy.
Subcutaneous heparin was administered to all the patients participating in the study by three different methods. The first injection was performed by the method of mechano-analgesia, the second injection was performed with ice application and the third injection was performed without any additional application.
The data were collected by using "Structured Information Form", "Visual Analog Scale", "Ecchymosis Measurement Tool" and "SC Injection Method Assessment Form". Pain and satisfaction were assessed immediately after the injection with the Visual Analog Scale, the ecchymosis was assessed with Ecchymosis Measurement Tool after 48 and 60 hours of the injection and recorded. The analysis of the data was performed by using descriptive and significance analysis on the computer. 
When subcutaneous heparin injection was administered without any supplement such as in the routine, 69% of the patients felt pain, and this ratio decreased to 49% when applied with mechano-analgesia and to 51% when applied with ice. It was observed that the application of subcutaneous heparin injection with mechano-analgesia reduced the felt pain intensity by 0.55 times to control method (p<0.05). In heparin injection with ice application, it was found that the rate of ecchymosis was the lowest (3.7%) and the size was the smallest (0.08±0.33). It was observed that this difference between the ecchymosis sizes according to injection methods was not statistically significant (p>0.05). It was determined that the mean score of satisfaction perceived by the patients was the highest (7,84±1,21) in the mechano-analgesia method and the difference between the three injection methods was statistically significant (p<0,05).
In conclusion, the research findings showed that the use of mechano-analgesia during subcutaneous heparin injection reduced pain and did not affect ecchymosis.