Psikiyatri kliniğinde yatarak tedavi gören şizofreni hastalarının sosyodemografik ve klinik özellikleri
Sociodemographic and clinical characteristics of  inpatients with schizophrenia in psychiatry clinics
Yazar: YUSUF KOCAL
Danışman: DOÇ. DR. GONCA KARAKUŞ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Psikiyatri klinikleri = Psychiatry clinics ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
PSİKİYATRİ KLİNİĞİNDE YATARAK TEDAVİ GÖREN ŞİZOFRENİ HASTALARININ SOSYODEMOGRAFİK VE KLİNİK ÖZELLİKLERİ
Amaç: Bu çalışmada Çukurova Üniversitesi Psikiyatri Kliniği'nde 2010-2014 yılları arasında şizofreni tanısı ile yatarak tedavi gören hastaların yatış dosyaları incelenerek klinik ve sosyodemografik özelliklerinin belirlenmesi; ayrıca cinsiyet, az-çok yatış, erken-geç başlangıçlı şizofreni ve ailesinde şizofreni hastalığı olanlar-olmayanlar şeklinde bir takım tanımlayıcı özellikler belirlenerek gruplandırılması, grupların da kendi aralarında karşılaştırılması ile hastalık özelliklerinin araştırılması amaçlanmıştır.
Yöntem: Araştırmaya 01 Ocak 2010–31 Aralık 2014 tarihleri arasında Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi Psikiyatri servisinde yatırılarak tedavi gören, DSM IV-TR'ye göre şizofreni tanısı alan 208 hasta dahil edilmiştir. Çalışma geçmişe dönük dosya taraması şeklinde gerçekleştirilmiştir. Hastaların sosyodemografik ve klinik özelliklerini incelemek için veri toplama formu, Pozitif Belirtileri Değerlendirme Ölçeği (SAPS), Negatif Belirtileri Değerlendirme Ölçeği (SANS), Hamilton Depresyon Ölçeği, Açık Saldırganlık Ölçeği ve İçgörü Değerlendirme Ölçeği hasta dosyaları taranarak, hasta dosyalarından alınmıştır.
Bulgular: Kadın ve erkek hastalarının yaş ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.  Ailesinde (birinci veya ikinci derecede akrabalarında) şizofreni hastalığı olanların oranı % 22,6 (n:47) olarak saptanmıştır. Bir veya daha fazla sanrısı olan hastaların oranı % 98,6 (n:205), bir veya daha fazla halüsinasyonları olan hastaların oranı % 59,6 (n:124) olarak bulunmuştur. Sanrı tipleri incelendiğinde hastaların büyük çoğunluğunda perseküsyon ve referans sanrıları olduğu; halüsinasyon tipleri incelendiğinde ise büyük çoğunluğunun işitsel ve görsel halüsinasyonları olduğu bulunmuştur. Sosyodemografik verilerden yaşam boyu sigara, alkol, madde kullanımı cinsiyete göre incelendiğinde, erkek hastalar yönünde anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Hastanede yatış süresi, organik hastalık varlığı ve yaşam boyu özkıyım girişimi kadın hastalarda erkek hastalara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. İlaç içerek özkıyım girişiminde bulunmanın, kadın hastalarda erkek hastalara göre istatistiksel olarak daha yüksek olduğu bulunmuştur. Erken başlangıçlı şizofreni hastalarında medeni durum (bekar), meslek (ev kadını/işsiz), ailede ruhsal bozukluk varlığı durumlarının istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur. Erken başlangıçlı şizofreni hasta grubu, hastalığın alevlenme sayısı ve hastaneye yatış şekli (kendi isteği) açısından geç başlayan şizofreni hasta grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derece yüksek bulunmuştur. Geç başlangıçlı şizofreni grubu ise hastalığın başlangıç seyri (hızlı) ve hastaneye yatış şekli (zorla) açısından, erken başlayan şizofreni hasta grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Referans sanrısı olan hasta sayısının çok yatış grubunda istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur. Açık Saldırganlık Ölçeği toplam puan ortalaması ve Açık Saldırganlık Ölçeği'nin alt ölçeği olan nesnelere agresyon ortalama puanlarının çok yatış grubunda istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur.
Sonuç: Bu bulguların ışığında, şizofrenide sosyodemografik, klinik özellikler ve hastalığın temel belirtileri açısından hasta grupları açısından bazı önemli farklılar olduğu ortaya konulmuştur. Bu konuda daha geniş ve homojen dağılım gösteren bir örneklem grubunun belirlenmesi ve aynı zamanda hasta ve ailesi ile bire bir görüşme ile yapılacak olan çalışmanın, hastalığın klinik özelliklerinin daha ayrıntılı belirlenmesi açısından katkı sağlayabileceği söylenebilir.
Anahtar Sözcükler: şizofreni, yatan hastalar

Abstract:
SOCIODEMOGRAPHIC AND CLINICAL CHARACTERISTICS OF  INPATIENTS WITH SCHIZOPHRENIA IN PSYCHIATRY CLINICS
Objective: The aim of study as to determine the clinical and sociodemographic charecteristics of the inpatients admitted in Cukurova University Faculty of Medicine Department of Psychiatry and were hospitalized with the diagnosis of schizophrenia between the years 2010-2014. Patients were grouped according to the gender, number of hospital admissions, age of onset and the family history of psychiatric disorders and these groups were compared. 
Method: 208 patients who had been diagnosed with schizophrenia according to DSM IV TR and were hospitalized in Cukurova University Faculty of Medicine Balcalı Hospital Department of Psychiatry between 01 January 2010-31 December 2014. Data were obtained from hospital records of patients. Sociodemographic and clinical data form, Scale for the Assesment of Positive Symptoms and Scale for the Assesment of Negative Symptoms, Hamilton Depression Rating Scale, Overt Agression Scale and Insight Assessment Scale were filled by scanning previous patient files.
Results: There was no significant differance between the mean age of female and male patients. The proportion of patients who has schizophrenia in their family (in the first or second degree relatives), was 22,6 % (n:47). The rate of patients with one or more dellusions was 98,6 % (n:205), the rate of patients with one more halucinations was 59,6 % (n:124). When the types of dellusions were examined, it was found that the majority of patients has persecution and referance delusions; when the types of hallucinations were examined, auditory and visual hallucinations were found in the majority of the patients. There was a significant difference in male patients, when a lifetime smoking, alcohol and substance abuse from sociodemographic data were examined by gender. The length of stay in hospital, the presence of organic disease and lifetime suicide attempts in female patients compared to male patients were statistically significantly higher. Suicide attempt by taking medicine in female patients was found statistically significantly higher than male patients. Marital status (single), profession (housewives/unemployed), the presence of psychiatric disorders in families have showed significant differance in early onset schizophrenia patients. The number of disease exacerbations and hospitalization shape (voluntarily) in early onset schizophrenia patients were found significantly higher than the late onset schizophrenia patients. Late onset schizophrenia, onset of the disease (fast) and hospitalization shape (forced) terms, were statistically significantly higher compared to patients with early onset schizophrenia. The number of patients with delusions of referance was found significantly higher in hospitalization group. Overt Aggression Scale mean of total scores in many hospitalization groups and the aggression to objects subscale of Overt Aggression Scale's average score were found significantly higher.
Conclusion: In the light of the findings, some important differences were found between patient groups in sociodemographic, clinical characteristics and primary sympthoms in schizophrenia. The study which determined wider and homogeneous distribution samples in this subject and at same time meeting patients and their families can contribute to identify disease's clinical features more detailed.
Key Words: schizophrenia, inpatient