Özel alan içindeki iktidar ilişkilerinin resimsel dilde ifadesi
Expression of power relations in private area in pictorial language
Yazar: NURAY AKKOL
Danışman: PROF. HASAN PEKMEZCİ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2007
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
The problem of "power relationships experienced in the private area" in the social structure is a subject that is brought up by intellectuals, artists, and especially by the women after 1970's. Investigation of this area which focuses on family and private relationships has been brought up with the slogan of "private area is political".Private area is defined as an area which is outside of the public area and where private lives of individuals take place. In this area: bilateral relations, familial confidential parts take place. It is desired that things that are experienced under the scope of the private life relations should stay confidential and inviolable. It is claimed that one part of this desire depends on confidentiality, while the second part depends on existence of an ownership relationships from the youngest to the eldest. What differentiates the private area from the public area is that public area covers only the areas that belong to the state generally. While social roles in the private area putting the women in a oppressed position by creating power relationships on the one hand, it is the main difficulty that keeps women from participating in the public life as well. This situation gives way to oppression of the women since they are unable to participate in equal sharing in the both areas.Although what happened in the private area had not been reflected adequately at the artistic work of the past, it seems that more artists produce various art works on this subject. It is seen that while handling this subject the artists analyze it in more clear and radical language with the methods of video art, performance, canvas, etc. by using contemporary technical opportunities.During this study process; two dimensional works performed on paper or canvas treating domestic power relationships, domestic honor deaths, and child abuses which show a dramatic course and make main motifs of the study. In the study, selected experimental method has been used by emphasizing representations that were put into front of the picture, such as flowers for the women, and cars for the children, in order to create a meaning that bad experiences were suppressed, not expressed and left hidden. When it comes to pictures on which domestic inequalities were depicted, rather than the harsh and distant language required by the subject, creating a symbol laden plastic language which adds satire to the experiences.Photographs are taken, having observed the child, women and man in their domestic life. Documents have been collected by searching on the internet, journals, and newspapers for images of violence. Esquisses were made for one subject and various pictures were created from different compositions of those esquisses in order to see their different effects.As story and novel about the subject "Muniar" of Latife Tekin, "High heels" of Murathan Mungan, "Women Han No Name" of Duygu Asena, and "A severed Head" of Iris Murdaoch have been read. In cinema, "Dogville" of director Lars Von Tiers, "Monsoon Wedding" of Mira Nair have been watched. In drama, "Bear in my Yard" written by Refik Erduran, has been watched to make other arts enrich the study.For Private Area and its problems, it has been benefited from works of especially Leyla Karagul and Aksu Bora, and for the Power philosophical expansions of Foucault, Canetti, and Dewit has been used to create the theoretical framework.It has been benefited from different works of various artists like dramatic analyses of Marlene Dumas and Hannah Honch, Political emphasis of Canan Senol, Integration of visuality and verbality of Barbara Kruger, satire in the questioning of Meret Oppenheim.Key WordsPrivate area, Public area, power, body, symbol, gender, patriarchal, patriarlal

Abstract:
Toplumsal yapı içinde "özel alanda yaşanan iktidar ilişkileri" sorunu 1970 sonrası düşünürlerin, sanatçıların, özellikle kadınların gündeme getirdiği bir konudur. Aile ve özel ilişkiler üzerine vurgu yapan bu alanın sorgulanması daha çok "özel alan politik" sloganıyla gündeme gelmiştir,Özel alan, kamunun dışında kalan, sadece bireylerin özel yaşamlarının yer aldığı bir alan olarak tanımlanır. Bu alan içinde: ikili ilişkiler, aile içi mahrem olan bölümler yer alır. Özel alan ilişkileri kapsamında yaşananların genelde gizli ve dokunulmaz nitelikte olması istenir. Bunun böyle olmasının bir yanı mahremiyete; bir yanı da en küçükten en büyüğe mülkiyet ilişkilerinin olmasına dayandırılır. Özel alanı kamusaldan ayıran ise; kamusalın en genel tanımıyla sadece devlete ait alanları kapsamasıdır. Özel alan içindeki toplumsal roller, bir yandan iktidar ilişkilerini oluşturarak kadının ezilen konumda olmasına yol açarken; diğer yandan, kadınların kamusala girmesinin zorluğunu da oluşturur. Bu durum kadının her iki alanda da eşit paylaşıma katılamadığı için ezilen insan konumunda kalmasını yol açar.Özel alanda yaşananlar geçmişte sanat eserlerinde yeterince gündeme alınmasa bile, günümüze gelindiğinde, bu konu üzerine çeşitli sanat dallarında eserler üreten sanatçıların daha çok olduğu görülmektedir. Sanatçıların bu konuyu ele alırken teknik ve çağdaş olanakları kullanarak; video art, performans, tuval, vb yöntemlerle daha açık ve radikal bir dil içinde çözümledikleri görülür.Bu çalışma sürecinde; konunun ana motifleri olan çok dramatik bir seyir gösteren aile içi iktidar ilişkileri, aile içi namus ölümleri, çocuk tacizlerini kapsayan tuval ve kağıt üzerinde gerçekleştirilen iki boyutlu çalışmalar esas alınmıştır. Çalışma içinde öne yerleştirilen simgeler, örneğin kadınlar için çiçekler, çocuklar için arabalar,resimde öne çıkarılarak, kötü olarak yaşananların kapatıldığı, gösterilmediği, saklanıldığı, anlamını oluşturmak için, seçilmiş deneysel yöntemde kullanılmıştır. Aile içi yaşam eşitsizliklerinin anlatıldığı resimlerde ise; konunun zorunlu hale getirdiği, katı soğuk bir dilden çok, yaşananlara hiciv katılan, simgelerle yüklü bir plastik dil oluşturmak amaçlanmıştır.Çocuk, kadın, erkek aile içindeki yaşamlarda gözlenerek fotoğraf çekilmiştir. Şiddet görüntüleri için gazete, dergi ve internet üzerinden taramalar yapılarak belgeler oluşturulmuştur. Bir konu için eskizler yaparak, bunların farklıkompozisyonlarından birkaç resim yapılarak değişik etkileri denenmek istenmiştir.Konu çerçevesinde öykü ve roman olarak, Latife Tekinin "Muniar"ı, Murathan Mungan'm "Yüksek Topukları," Duygu Asena'nm "Kadının Adı Yok", iris Murdoch 'm "Kesik Bir Baş"ı okundu. Sinemada: Yön.. Lars Von Tiers'in "Dogville", Mira Nair'in "Muson Düğünü" izlendi. Tiyatroda Refik Erduran'm yazdığı "Bahçemdeki Ayı" izlenerek, farklı sanat dallarının bu çalışmaya zenginlik kattığı sağlanmıştır,Özel alan ve sorunları için; özellikle Gülnur Acar-Savran' m, Leyla KaragüPün, Aksu Bora'nm, İktidar için ise; Foucault'un, Canetti'nin ve Devvitt'in felsefi açılımlarından çalışmanın kuramsal çerçevesini oluşturmada faydalanılmıştır.Marlene Dumas ve Hannah Höch dramatik çözümlemeleri, Canan Şenol'un politik vurgusu, Barbara Kruger görsellikle sözelliği birleştirmesi, Meret Oppenheim sorgulamasmdaki hicvi gibi, birçok sanatçının farklı yaklaşımlarından yararlanılmıştır.Anahtar SözcüklerÖzel alan, kamusal alan, iktidar, beden, simge, toplumsal cinsiyet, ataerkil, patriarka