Radyoterapi ve kemoterapi tedavisi uygulanan meme kanserli kadınlarda eş desteğinin hastalık algısı ve umuda etkisi
The effect of the spouse support on the perception of the illness and hope in women with breast cancer treated with radiotherapy and chemotherapy
Yazar: BUKET AKKURT
Danışman: PROF. DR. ASİYE GÜL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Eş desteği = Spousal support ; Hastalık algısı = Illness perception ; Kadınlar = Women ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Radyoterapi = Radiotherapy ; Umut = Hope ; İlaç tedavisi = Drug therapy

Özet:
Amaç: Çalışma, radyoterapi ve kemoterapi tedavisi uygulanan meme kanserli kadınlarda eş desteğinin, hastalık algısı ve umuda etkisini incelemek amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel olan çalışma, SBÜ Dr. Lütfi Kırdar Eğitim ve Araştırma Hastanesi onkoloji bölümünde 01 Eylül-31 Aralık 2018 tarihleri arasında gerçekleştirildi. Veriler Eş Desteği Ölçeği, Sürekli Umut Ölçeği ve Hastalık Algısı Ölçeği kullanılarak elde edildi. İstatistiksel değerlendirmede bağımsız gruplarda T testi, Mann Whitney U, tek yönlü varyans analizi, Ki-kare testi ve korelasyon analizi kullanıldı. p<0,05 anlamlı kabul edildi. 
Bulgular: Çalışmaya toplam 279 meme kanserli kadın katıldı. Yaş ortalamaları 51,97±9,01 olarak belirlendi. Çalışmada kadınların %49,1'inin ailesinde meme kanseri bulunduğu, %49,6'sının annesinde olduğu saptandı. Kadınların Sürekli Umut Ölçeği puanı 45,84±13,17, Hastalık Algısı Ölçeği alt boyutlarından ortalama süre (döngüsel) puanı 14,25±3,16 ve kişisel kontrol alt boyut puanı 20,88±7,04, Eş Desteği Ölçeği puanı ise 59,74±20,73 olarak belirlendi. Meme kanserli kadınlarda sürekli umut ölçeği ile eş desteği ölçeği toplam puanı arasında pozitif yönlü bir ilişki saptandı. Eş desteği ölçeği puanı ile hastalık algısı ölçeği alt boyutlarından süre, sonuçlar ve duygusal temsiller alt boyutunda istatistiksel olarak anlamlı negatif yönlü bir ilişki bulundu. Eş desteği ölçeği ile kişisel kontrol, tedavi kontrolü, hastalığı anlayabilme, süre (döngüsel) alt boyutunda pozitif yönlü anlamlı ilişki belirlendi. 
Sonuç: Meme kanserli kadınlar, eşlerinden destek aldıkları takdirde, umut seviyeleri artmakta, hastalıklarından duygusal olarak daha az etkilenmekte ve hastalıklarını daha az kronik olarak algılamaktadırlar. Meme kanserli kadınların desteklenmesinin yanı sıra eşlerinin de desteklenmesi önemlidir.
Anahtar kelimeler: Eş desteği, Hastalık algısı, Meme kanseri.

Abstract:
Purpose: The study was conducted to examine the effect of spousal support on the perception of illness and hope in women with breast cancer treated with radiotherapy and chemotherapy.
Material and methods: This descriptive and cross-sectional study was conducted at SBÜ Dr. Lütfi Kırdar Training and Research Hospital oncology department between 01 September and 31 December 2018. Data were obtained using the Spouse Support Scale, the Dispositional Hope Scale, and the Illness Perception Questionnaire. T test, Mann Whitney U, One-Way Anova, Chi-square test, and correlation analysis were used for statistical evaluation. p<0.05 was considered significant.
Results: A total of 279 women with breast cancer participated in the study. The mean age of women was 51,97 ± 9,01. In the study, 49,1% of women had breast cancer in their family, and 49,6% were in their mothers. The mean score of the Dispositional Hope Scale was 45,84±13,17, the mean duration (cyclical) score of the sub-dimensions of the Illness Perception Questionnaire was 14,25±3,16 and personal control was sub-dimension score 20,88±7,04, the Spouse Support Scale was determined as 59,74±20,73 A positive correlation was found between the Dispositional hope scale and the Spouse Support Scale total score in women with breast cancer. A statistically significant negative correlation was found between the total score of the Spouse Support Scale and the sub-dimensions of the Illness Perception Questionnaire, duration, outcomes, and emotional representations. A positive significant correlation was determined in the sub-dimension of personal control, treatment control, understanding the disease, duration (cyclic) with The Spousal Support Scale.
Conclusion: If women with breast cancer get support from their partners, their hope levels increase, they are less emotionally affected by their illnesses, and they perceive their illnesses as less chronic. It is important to support women with breast cancer as well as their partners.
Keywords: Breast cancer, Illness perception, Spouse support.