İnmeye bağlı üst ekstremite spastisitesinde pronator teres kasına uygulanan botulinum toksin-A ile pronator teres ve pronator kuadratus kaslarına uygulanan botulinum toksin-a etkinliğinin karşılaştırılması
Comparison of botulinum toxin-A injection into the pronator teres muscle with botulinum toxin-A injection into the pronator teres and pronator quadratus muscles in upper extremity spasticity associated with stroke
Yazar: SEDA BOZKIR
Danışman: PROF. DR. FEYZA ÜNLÜ ÖZKAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Botulinum toksinleri = Botulinum toxins ; Kas spastisitesi = Muscle spasticity ; Kaslar = Muscles ; Pronator quadratus kası = Musculus pronator quadratus ; Üst ekstremite = Upper extremity ; İnme = Stroke

Özet:
Amaç: İnmeye bağlı üst ekstremite pronator spastisitesinde pronator teres kasına 
uygulanan botulinum toksin-A ile pronator teres ve pronator kuadratus kaslarına 
uygulanan botulinum toksin-A etkinliğinin karşılaştırılmasını amaçladık.
Gereç ve Yöntem: İnme sonrası spastik hemipleji gelişen, 18-75 yaş arası, inme süresi 
en az 3 ay olan, pronator spastisitesi olup Modifiye Ashworth Skalası skoru 2 ve üzeri 
olan, kliniğimizde 1 Ağustos 2021- 30 Kasım 2021 tarihleri arasında pronator teres
veya pronator teres ve pronator kuadratus kaslarına ultrasonografi rehberliğinde
botulinum toksin-A uygulanmış hastalar çalışmaya retrospektif olarak dahil edildi. 
Hastalar, 1. grupta pronator teres kasına botulinum toksin-A enjeksiyonu uygulananlar 
ve 2. grupta pronator teres ile pronator kuadratus kaslarına botulinum toksin-A
enjeksiyonu uygulananlar olarak ikiye ayrıldı. Tedavi öncesi, tedavi sonrası 2. hafta 
ve tedavi sonrası 4. hafta aynı hekim tarafından değerlendirilmiş olan Modifiye 
Ashworth Skalası, Vizüel Analog Skala, Brunnstrom Hemipleji İyileşme 
Evrelendirmesi, Barthel Günlük Yaşam Aktiviteleri İndeksi, pasif ve aktif eklem 
hareket açıklığı, House El Fonksiyonel Sınıflaması incelendi.
Bulgular: İnme sonrası gelişen pronator spastisitede pronator kaslara botulinum 
toksin-A uygulanan hastaların tedavi öncesi, tedavi sonrası 2. ve tedavi sonrası 4. 
haftalardaki Brunnstrom evreleri, Barthel Günlük Yaşam Aktiviteleri İndeksi, pasif 
pronasyon ve aktif supinasyon eklem hareket açıklığı değerleri karşılaştırıldığında 
anlamlı farklılık bulunmadı. Pronator teres ve pronator kuadratus kaslarına botulinum 
toksin-A uygulanan hastaların aktif pronasyon eklem hareket açıklığı değerlerinde 
zamansal olarak anlamlı değişim görüldü ancak gruplar arasında anlamlı farklılık 
bulunmadı. Grupların pasif supinasyon eklem hareket açıklığı değerleri ve Modifiye 
Ashworth Skalası skorlarının zaman içindeki değişimi anlamlıydı ancak gruplar 
arasında anlamlı farklılık yoktu. Grupların House El Fonksiyonel Sınıflaması ve Vizüel Analog Skalası skorları incelendiğinde zaman içindeki değişimi anlamlıydı 
ancak gruplar arasında anlamlı farklılık yoktu.
Sonuç: İnme sonrası gelişen pronator spastisitede sadece pronator teres kasına 
botulinum toksin-A uygulanması etkin ve yeterlidir, pronator kuadratus kasına 
botulinum toksin-A uygulaması ek fayda sağlamamaktadır.
Anahtar Kelimeler: botulinum toksin, inme, pronator kuadratus, pronator teres,
spastisite, üst ekstremite

Abstract:
Aim: In this study, our aim to compare the efficacy of botulinum toxin-A injection 
into the pronator teres muscle with the efficacy of botulinum toxin-A injection into the 
pronator teres and pronator quadratus muscles in upper extremity spasticity associated 
with stroke under the guidance of ultrasound.
Materials and Methods: Those who had spastic hemiplegia after stroke, aged 18-75 
years, had a stroke duration of at least 3 months, had pronator spasticity with a 
Modified Ashworth Scale score of 2 and above, underwent ultrasound guided 
botulinum toxin-A injection into pronator teres muscle or pronator teres and pronator 
quadratus muscles between 1 August 2021 and 30 November 2021 in our clinic were
included in the study retrospectively. The patients were divided into two groups as 
group 1 which received botulinum toxin-A injection into the pronator teres muscle and 
group 2 which received botulinum toxin-A injection into the pronator teres and 
pronator quadratus muscles. Modified Ashworth Scale, Visual Analog Scale, 
Brunnstrom Stages of Stroke Recovery, Barthel Activities of Daily Living Index, 
passive and active range of motion, House Hand Function Classification were 
evaluated by the same physician before the treatment, second and fourth weeks after 
the treatment.
Results: There was no significant difference between two groups in terms of post 
injection Brunnstrom Stages of Stroke Recovery, Barthel Activities of Daily Living 
Index, passive pronation and active supination range of motion. There was a significant 
temporal change in the active pronation range of motion values of the patients who 
were injected botulinum toxin-A into the pronator teres and pronator quadratus muscles, but no statistically significant difference was found between the groups. The 
changes in passive supination range of motion values and Modified Ashworth Scale
scores of the groups over time were significant but there was no significant difference 
between the groups. There was significant temporal changes in House Hand Function 
Classification and Visual Analog Scale scores of the groups but there was no 
significant difference between groups.
Conclusion: Botulinum toxin-A injection into the pronator teres muscle alone is 
effective and sufficient in stroke-related pronator spasticity and botulinum toxin-A
injection into the pronator quadratus muscle does not provide additional benefit.
Keywords: botulinum toxin, pronator quadratus, pronator teres, spasticity, stroke, 
upper extremity