Okul öncesi öğretmenlerinin katı atık ve geri dönüşüme yönelik tutumları ile katı atık ve geri dönüşüm etkinliklerine yönelik görüşlerinin incelenmesi (Diyarbakır ili örneği)
Investigation of preschool teachers' attitudes toward solid waste and recycling amd their views on solid waste and recyciling activities (Diyarbakir province sample)
Yazar: RECEP TARIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET BARS
Dicle Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anaokulları =   ; Katı atıklar = Solid wastes

Özet:
Bu çalışma, Diyarbakır ilinde görev yapan okul öncesi öğretmenlerinin katı atık ve geri dönüşüm konularındaki tutumlarını ve bu konuda yürüttükleri etkinliklere ilişkin görüşlerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, söz konusu tutum ve görüşlerin detaylı bir analiziyle bu alandaki farkındalığı arttırma ve ilgili politika ve uygulamalar için öneriler sunmayı hedeflemektedir.
Araştırmada nicel ve nitel araştırma desenlerinin bir arada kullanıldığı karma araştırma yöntemlerinden açıklayıcı sıralı desen kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini 2022-2023 eğitim ve öğretim yılında Diyarbakır ilinde görev yapan okul öncesi öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmada 2022-2023 eğitim öğretim yılında Diyarbakır'da görev yapan okul öncesi öğretmenler arasından seçilen 350 öğretmenin katılımıyla nicel veri toplanmıştır. Bununla beraber 30 öğretmenin katılımıyla ise nitel veri toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak "Katı Atık ve Geri Dönüşüm Tutum Ölçeği" ve araştrımacı tarafından hazırlanan bir görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmada nicel veriler, SPSS programıyla çözümlenmiştir. Nicel verilerin çözümlenme sürecinde bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü varyans analizi (one-way ANOVA) kullanılmıştır. Nitel verilerin çözümlenmesinde ise betimsel analiz kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda okul öncesi öğretmenlerinin katı atık ve geri dönüşüme yönelik tutumlarının genel olarak iyi düzeyde olduğu belirlenmiştir ve  araştırmadan elde edilen bulgulara göre öğretmenlerin tutumları bakımdan cinsiyeti, mesleki kıdemleri, eğitim durumları, görev yaptıkları okul türü ve okutulan yaş grupları arasında anlamlı farklar bulunmamıştır.  Nitel analiz sonuçları, öğretmenlerin katı atık ve geri dönüşüm etkinliklerini çevre bilincini arttırmaya yönelik olarak değerlendirdiklerini ve bu etkinliklerde çeşitli materyalleri etkin bir şekilde kullandıklarını göstermektedir. Ayrıca katı atık ve geri dönüşüm konularının eğitim müfredatına dahil edilmesi gerektiği yönünde bir görüş birliği olduğu tespit edilmiştir.
Okul öncesi öğretmenlerinin çevre bilinci ve katı atık geri dönüşüm konularında yüksek düzeyde tutuma sahip olmaları, bu konuların eğitim müfredatında daha etkin bir şekilde işlenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Eğitim politikaları ve programları, çevresel sürdürülebilirlik bilincinin arttırılması amacıyla katı atık ve geri dönüşüm konularını daha kapsamlı bir şekilde ele almaları gerektiği önemli görülmektedir. Ayrıca, öğretmenlerin bu konularda daha fazla kaynak ve materyale erişim sağlayabilmesi için gerekli düzenlemelerin yapılması önerilmektedir.

Abstract:
This study aims to evaluate the attitudes of preschool teachers working in Diyarbakır on solid waste and recycling and their opinions on the activities they carry out on this subject. The research aims to raise awareness in this field through a detailed analysis of these attitudes and opinions and to offer suggestions for relevant policies and practices.
In the research, explanatory sequential design, one of the mixed research methods in which quantitative and qualitative research designs are used together, was used. The population of the research consists of preschool teachers working in Diyarbakır in the 2022-2023 academic year. In the study, quantitative data was collected with the participation of 350 teachers selected among pre-school teachers working in Diyarbakır in the 2022-2023 academic year. In addition, qualitative data was collected with the participation of 30 teachers. "Solid Waste and Recycling Attitude Scale" and an interview form prepared by the researcher were used as data collection tools. In the research, quantitative data were analyzed with the SPSS program. Independent sample t-test and one-way analysis of variance (one-way ANOVA) were used in the analysis of quantitative data. Descriptive analysis was used to analyze qualitative data.
This study aims to evaluate the attitudes of preschool teachers working in Diyarbakır on solid waste and recycling and their opinions on the activities they carry out on this subject. The research aims to raise awareness in this field through a detailed analysis of these attitudes and opinions and to offer suggestions for relevant policies and practices.
The fact that preschool teachers have a high level of attitude towards environmental awareness and solid waste recycling reveals that these issues should be covered more effectively in the education curriculum. It is considered important that education policies and programs should address solid waste and recycling issues more comprehensively in order to increase environmental sustainability awareness. Additionally, it is recommended that necessary arrangements be made so that teachers can access more resources and materials on these subjects.