Ortaokul öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığının psikolojik belirtiler ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between social media addiction and psychological symptoms in middle school students
Yazar: NURSELİ KABASAKAL
Danışman: PROF. DR. TUNCAY AYAS
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığının psikolojik belirtiler ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu İzmir ili Aliağa İilçesinde öğrenim gören 385 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri Kişisel Bilgi Formu, Ergenler İçin Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği ve Kısa Semptom Envanteri ile toplanmıştır. Yapılan çalışmada nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma kapsamında elde edilen verilerin hangi analiz yöntemi ile analiz edileceğini belirlemek amacıyla normallik analizi yapılmıştır. Yapılan normallik analizi sonucunda veriler normal dağılıma sahip olmadığı için parametrik olmayan testler ile veri analizi yapılmıştır. Yapılan araştırmada ortaokul öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı puanlarının cinsiyet, sınıf seviyesi, sosyal medyaya erişim aracı değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermediği bulunmuştur.  Diğer taraftan ortaokul öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı puanlarının yaş, algılanan akademik başarı, sosyal medyada geçirilen zaman, algılanan akademik başarı değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur.
Yapılan araştırmada ortaokul öğrencilerinin psikolojik belirtiler alt ölçeklerinden en yüksek puan ortalamasının anksiyete alt boyutunda olduğu en düşük puan ortalamasının da hostilite olduğu saptanmıştır. Ayrıca araştırmaya katılan öğrencilerin depresyon puan ortalamaları daha yüksek bulunmuştur. Diğer yandan ortaokul öğrencilerinin psikolojik belirti puanlarının cinsiyet, sınıf seviyesi, algılanan akademik başarı, sosyal medyada geçirilen zaman değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği bulunmuştur. Yapılan araştırmada ortaokul öğrencilerinin psikolojik belirti puanlarının sınıf seviyesi, yaş, kardeş sayısı, sosyal medyaya erişim aracı değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermediği tespit edilmiştir. 
Yapılan araştırmada ortaokul öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ile psikolojik belirtiler arasındaki ilişkiyi belirlemek için yapılan analizler sonucunda sosyal medya bağımlılığı ile anksiyete arasında pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki, sosyal medya bağımlılığı ile depresyon arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki, sosyal medya bağımlılığı ile olumsuz benlik arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki, sosyal medya bağımlılığı ile somatizasyon arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki, sosyal medya bağımlılığı ile hostilite arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between social media addiction and psychological symptoms in secondary school students. The study group of the research consists of 385 secondary school students studying in Aliağa district of Izmir. The data of the study was obtained with the Personal Information Form, Social Media Addiction Scale for Adolescents and Brief Symptom Inventory. The relational screening model, one of the quantitative research methods, was used in the research. Normality analysis was performed to determine which analysis method would be used to analyze the data obtained within the scope of the research. Since the data did not show a normal distribution as a result of the normality analysis, data analysis was performed with non-parametric tests. In the research, it was found that the social media addiction scores of secondary school students did not show a statistically significant difference according to the variables of gender, grade level, and means of accessing social media. In addition, it was found that secondary school students' social media addiction scores showed statistically significant differences according to age, perceived academic success, time spent on social media, and perceived academic success variables.
In the study, it was determined that the highest mean score of the psychological symptom subscales of secondary school students was in the anxiety subscale, and the lowest mean score was in the hostility subscale. In addition, the average depression score of the students participating in the study was found to be higher. On the other hand, it was found that secondary school students' psychological symptom scores showed statistically significant differences according to gender, grade level, perceived academic success, and time spent on social media.
In the study, it was found that the psychological symptom scores of secondary school students did not show a statistically significant difference according to the variables of class level, age, number of siblings, and means of access to social media. As a result of the analysis conducted to determine the relationship between social media addiction and psychological symptoms in secondary school students, there was a positive and significant relationship between social media addiction and anxiety, a positive significant relationship between social media addiction and depression, and a positive and significant relationship between social media addiction and negative self. It was determined that there was a significant positive relationship between social media addiction and somatization, and a positive significant relationship between social media addiction and hostility.