Ortadoğu'da otoriter rejimler
Authoritarian regimes in the Middle East
Yazar: ABDULLAH ERDEM DEMİRTAŞ
Danışman: PROF. DR. HALDUN GÜLALP
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Demokrasi = Democracy ; Devlet egemenliği = State sovereignty ; Devlet politikaları = State policies ; Orta Doğu = Middle East ; Orta Doğu politikası = Middle East policy ; Orta Doğu ülkeleri = Middle eastern countries ; Otoriteriyenizm = Authoritarianism

Özet:
Ortadoğu siyasal coğrafyasının en belirgin özelliklerinden biri, uzun yıllardır bölgede hüküm süren dirençli otoriter rejimlerdir. Otoriter rejimler yalnızca güncel siyaset üzerinde değil, yürüttükleri politikalarla, bölgenin ekonomik, toplumsal ve kültürel yapısı üzerinde de uzun erimli ve belirleyici etkilere sahiptir. Bu nedenle, Ortadoğu siyasetini ve toplumlarını anlayabilmek için, otoriter rejimlerin kaynaklarını ve işleyiş mekanizmalarını kavramak büyük öneme sahiptir. Bu tez, Ortadoğu'da otoriter rejimler üzerine akademik literatürün bir bilançosunu sunmayı hedeflemektedir. Otoriter rejimleri incelerken hangi kuramsal yaklaşımların benimsendiği, bu yaklaşımların literatüre olan katkıları ve sorunlu yönleri eleştirel bir değerlendirmeye tabi tutulacaktır. Böylece, Ortadoğu'da otoriter rejimleri uzun yıllar ayakta tutan kültürel, ekonomik, siyasal ve toplumsal dinamikleri ana hatlarıyla ortaya koyabileceğime inanıyorum. Bu amaç doğrultusunda, ilk olarak, mevcut literatür otoriter rejimlerin kaynakları ve rejimlerin kendilerini sürdürme stratejileri bakımından iki ana başlık halinde sınıflandırılacaktır. Literatürün sınıflandırılması ve alt başlıklar halinde incelenmesinin ardından, son bölüm, otoriter rejimler nasıl incelenmeli sorusuna cevap arayan bir tartışmaya ayrılmıştır. Bu bölümde ilk olarak, son yılların yeni otoriteryanizm tartışmaları ele alınacaktır. Yeni otoriteryanizm çalışmalarının vaatleri ve sınırlılıkları ortaya konulduktan sonra, otoriter rejimleri siyasal iktidar perspektifinden okumanın, ana akım rejim çalışmalarının sıkıştığı dar formalist bakış açısını zenginleştireceği, siyasal rejimleri ortaya çıkaran toplumsal faktörleri ve rejimlerin maddi ve sembolik yaşam stratejilerini bütün veçheleriyle kavramamıza yardımcı olabileceği ileri sürülecektir. Burada, siyasal iktidar perspektifi olarak önerilen yaklaşıma, Pierre Bourdieu'nun alan teorisi ve Michael Mann'ın siyasal iktidar üzerine geliştirdiği kavramsallaştırmalardan hareketle varılmıştır.

Abstract:
One of the most prominent characteristics of the political geography of Middle East is durable authoritarian regimes that have been prevalent in the region for a long time. Authoritarian regimes have decisive and long run influences on economic, social and cultural structures of the region as well as contemporary politics. Therefore, it is crucial to grasp the orgins and the dynamics of the authoritarian regimes in order to understand Middle East societies and politics. The purpose of this thesis is to offer a review of the academic literature on the Middle East authoritarian regimes. A critical appraisal will be held with respect to theoretical approaches which have been employed to analyse authoritarian regimes in the Middle East in terms of their contributions to the literature and their shortcomings. Hence, I hope, I can figure out the economic, political and social dynamics that lie behind the Middle East authoritarian regimes. To this end, the extant literature will be classified into two main headings with regard to origins and survival strategies of the authoritarian regimes. Having classified the literature, the last part of this thesis is devoted to a discussion on how can we scrutinize the political regimes. First, recent debates on the new authoritarianism in comparative politics will be evaluated. After evaulating the promises and limits of the new authoritarianism literature, it will be argued that analysing authoritarian regimes in the light of political power approach might widen and deepen the narrow perspective of mainstream regime studies. Furthermore, a power oriented approach might contribute to apprehending the origins and, material and symbolic survival strategies of political regimes. The political power approach that will be offered in the last chapter derives from the field theory of Pierre Bourdieu and power concepts of Michael Mann.