Albino İsviçre farelerinde doğrudan testis içine enjekte edilen mitomisin C'nin meiotik kromozomlar üzerine etkilerinin araştırılması
Investigations of Mitomycin-C on meiotic chromosomes after direct injection into tisticles of male albino swiss mice
Yazar: NURHAN CÜCER
Danışman: PROF.DR. BEKİR SITKI ŞAYLI
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1991
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Kromozomlar = Chromosomes ; Mitomisin = Mitomycins ; Sıçanlar = Rats

Özet:
Bu çalışmada klastojenik özelliği bilinen ve antikansorejen olarak kullanılan Mitomisin-C'nin fare germinatif doku hücrelerine etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla 250 tane normal, sağlıklı, erkek, İsviçre soyu albino fare kullanılmıştır. Standart yemle beslenen hayvanların sol testislerine, Mitomisin-C'nin serum fizyolojik çözeltisi 0.5, 1, 2.5, 5, 10 mg/kg dozlarda enjekte edilmiştir. Aynı hayvanların sağ testislerine serum fizyolojik enjeksiyonu yapılmış ve bunlar kontrol grubu olarak kullanılmışlardır. Ayrıca 15 farenin iki testisine birden serum fizyolojik enjeksiyonu yapılarak kontrol materyalinin sayısı 280 testise çıkarılmıştır. Mitotik ve meiotik kromozom analizleri için enjeksiyondan 1,2, 10, 15 ve 20 gün sonra hayvanlar öldürülerek spermatogonyum ile primer ve sekonder spermatositleri birlikte içeren preparatlar hazırlanıp Giemsa boyası ile boyanmış ve immersiyon büyütmesi ile incelenmiştir. İlacın etkisini belirlemek üzere metafez l/metefez II (MI/MU) oranı, pre-meiotik mitoz, primer ve sekonder meiotik metafaz plaklarındaki kromozomların yapı ve sayılarına bakılmıştır. Mitomisin-C'nin sitotoksik etkisiyle testisler küçülmüş, MI/MII oram düşmüş, spermatogonyal hücrelerle primer ve sekonder spermatositlerin sayısında azalma gözlenmiştir. Spermatogonyal hücrelerde herhangi kromozom düzensizliğine rastlanmamış, fakat primer ve sekonder spermatositlerde, Mîtomisin-C enjeksiyonunu izleyen ilk iki gün hariç, sonraki günlerde yapısal kromozom düzensizlikleri gözlenmiştir. Enjeksiyondan 10,15 ve 20 gün sonra hazırlanan preparatlarda sırasıyla primer spermatositlerin % 6.75, 7.25 ve 8.46 kadarının en az bir kromozomal düzensizlik çeşidi içerdiği saptanmıştır. Sekonder spermatositlerde aynı günlerde sırasıyla % 0.16, 1.10 ve 1.90 oranlarında sayısal kromozom sapması bulunmuştur. MI plaklarındaki düzensizlikler mültivalan, otozomal ve gonozomal ünivalan, izokromatik fragman şeklinde, Mil plaklarındakilerse 19 ve 21 anöploid kromozom sayısı şeklinde ortaya çıkmıştır. Sonuç olacak Mitomisin-C, pre-meiotik basamaklarda ve diakinez öncesinde gelişecek germinal seleksiyon sonrasında gözlenen kromozom kırılmalarına, yenidüzenlenmelere ve sayısal sapmalara neden olmaktadır. Bunların reprodüktif ürünleri % 0.13-2.84 oranında etkileyeceği öngörülmüş, o yüzden ilacın daha ileri araştırmalarının yapılmasının yararlı olacağı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this work effects of Mitomycin-C, an antibiotic with proven clastogenic and anticancerous features, on germinal cells of the mice were investigated. For this purpose 250 normal healthy male mice of Swiss albino stock were used. Animals were fed with standard diet and kept in optimal conditions. Mitomycine-C dissolved in physiological salt solution was injected to the left testicle, directly, in doses 0.5, 1, 2.5, 5 and 10 mg/kg body weight. To the other testicle of same animal physiological salt solution was administered and they served as control. Besides, 15 other mice served as controls after being given only salt solution to both testicles, thus rising controls to 280 testicles. Animals were killed on 1st, 2nd, 10th, 15th and 20th days following administration of the drug to study mitotic and meiotic chromosomes. Slides were so prepared as to contain both spermatogonia and primary and secondary spermatocytes. They were stained with standard Giemsa solution. In order to investigate the effects of the agent ratio of metaphase I and metaphase II plaques (lil/MII), pre-meiotic mitoses, and primary and secondary meiotic metaphases were assessed with respect to the number and shape of the chromosomes under immersion objective. It has been found that testicles were reduced In size, Ml/Mil ratio was decreased, and the number of spermatogonia as well as primary and secondary spermatocytes were reduced due to the action of Mitomycin-C. While no chromosome abnormality was so far revealed in spermatogonial cells, primary and secondary spermatocytes, with the exception of those obtained from animals sacrificed within the first two days, showed structural abberations. In those preparations obtained 10, 15 and 20 days later following treatment it was found that there was at least one abnormality in primary spermatocytes with the rates 6.75, 7.25 and 8.46 percent, respectively. Secondary spermatocytes similarly presented numerical abnormalities with the rates 0.16, 1.10 and 1.90 percent, respectively. It has also been observed that meiosis I exhibited multivalent, autosomal and gonosomal univalents and isochromatide fragments whereas Mil plaques had 19 and 21 choromosome number. It has been concluded that Mitomycin-C leads to the chromosomal breaks, rearrangements and numerical deviations observed after germinal selection that occured in pre-meiotic stages and prior to diakinesis. It was then estimated that these would lead to abnormalities in 0.13-2.84 percent of the offspring of treated animals. Further studies including molecular ones would reveal other types of mutations undetected by this techniques were stressed.