İstanbul ili damarlı bitkiler listesi
The checklist of vascular plants in İstanbul
Yazar: GİZEM GÜLER
Danışman: PROF. DR. EVREN CABİ
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Biyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Biyoloji = Biology
Dizin: Bitki çeşitliliği = Plant variety ; İstanbul = Istanbul

Özet:
15 milyonu aşan nüfusuyla Türkiye'nin en büyük metropolü ve ülkenin finansal gelişim merkezi olan İstanbul; iki kıta ve iki deniz arasındaki coğrafi konumu, topoğrafyası ve jeolojik yapısı sebebiyle olağanüstü bir biyolojik çeşitliliğe ve floral zenginliğe ev sahipliği yapmaktadır. Orta Avrupa ile Akdeniz iklim rejimleri arasındaki geçiş noktasında konumlanması sebebiyle biyolojik çeşitlilik ve doğal habitatların yaşam alanlarının çeşitliliği bakımından önemli bir potansiyele sahip olan şehir; ülkeler ile yarışacak bir floristik zenginliğe sahiptir. Bu çalışmada, literatürde İstanbul'un bitkileri üzerine yapılan çalışmalar derlenerek ilin damarlı bitki listesini oluşturmak ve bu sayede ilin bitkisel açıdan zenginliği gösterilmek istenmiştir. Çalışma sonucunda, İstanbul'da 135 familyaya ait tür ve tür altı düzeyinde toplam 2.551 damarlı bitki taksonunun varlığı saptanmıştır. 2.551 bitki taksonundan 81 tanesi endemik bitki olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu 81 endemik bitkiden 70 tanesi İstanbul'da yayılış gösteren Türkiye endemikleri iken 11 tanesi sadece İstanbul'da bulunan lokal endemiklerdir. İlde yayılış gösteren bitki taksonlarından 17 tanesi BERN Sözleşmesi Ek-I, 108 tanesi CITES Sözleşmesi Ek-II kapsamında koruma altındadır. Ayrıca, taksonların IUCN tehlike kategorilerine bakıldığında;  2 bitki taksonunun CR (kritik), 6 bitki taksonunun EN (tehlikede), 6 bitki taksonunun VU (duyarlı), 16 bitki taksonunun NT (tehdite açık), 660 bitki taksonunun LC (düşük riskli), 40 bitki taksonunun DD (yetersiz verili) ve kalan 1.821 bitki taksonunun ise NE (değerlendirilmemiş) kategorisinde olduğu görülmektedir.

Abstract:
With over 15 million inhabitants, Istanbul is Turkey's largest metropolis and the financial development center of the country. Due to its geographical location between two continents and two seas, its topography and geological structure, it is home to an extraordinary biodiversity and floral richness. The city, which has significant potential in terms of biodiversity and diversity of natural habitats due to its location at the transition point between Central European and Mediterranean climate regimes, has a floristic richness that competes with countries. In this study, it was aimed to compile the studies on the plants of Istanbul in the literature and to create a vascular plant list of the province and thus to show the herbal richness of the province. As a result of the study, a total of 2.551 vascular plant taxa belonging to 135 families at species and subspecies level were identified in Istanbul. 81 of the 2.551 plant taxa are endemic plants. While 70 of these 81 endemic plants are endemics of Turkey, 11 of them are local endemics found only in Istanbul. Of the plant taxa distributed in the province, 17 are protected under the BERN Convention Appendix-I and 108 are protected under the CITES Convention Appendix-II. Furthermore, the IUCN threat categories of the taxa show that 2 plant taxa are CR (critically endangered), 6 plant taxa are EN (endangered), 6 plant taxa are VU (vulnerable), 16 plant taxa are NT (near threatened), 660 plant taxa are LC (least concern), 40 plant taxa are DD (data deficient) and the remaining 1.821 plant taxa are NE (not evaluated).