Sezaryen sonrası vajinal doğum yapmak isteyen gebelerde perinatal anksiyete düzeyi ve doğum şekline etkisinin değerlendirilmesi
Investigation the level of perinatal anxiety in pregnant women who are considering vbac and to evaluate its effect on the mode of delivery
Yazar: MUSTAFA KARAGÜÇ
Danışman: PROF. DR. OKCAN BASAT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Doğum = Delivery ; Gebelik = Pregnancy ; Perinatoloji = Perinatology ; Sezaryen operasyonu = Cesarean section ; Vajinal doğum = Vaginal birth

Özet:
Giriş ve amaç: Sezaryen sonrası vajinal doğum (SSVD); daha önce sezaryen yoluyla doğum yapılması sonrası vajina yoluyla gerçekleşen doğumdur. Bu çalışmanın amacı; SSVD yapmayı düşünen gebelerde perinatal anksiyete düzeyinin araştırılması ve doğum şekline etkisinin değerlendirilmesidir.
Yöntemler: Bu çalışma; tek merkezli, prospektif ve analitik bir araştırma olarak planlandı. 23 Şubat-17 Ağustos 2022 tarihleri arasında Google Formlar aracılığıyla ulaşılan ve SSVD yapmayı planlayan 18 yaş ve üzeri gebelerden çalışmaya dahil etme kriterlerini karşılayan 162 gebe ile gerçekleştirildi. Hasta Bilgi Formu ile gebelerin sosyodemografik, tıbbi ve obstetrik özellikleri sorgulandı. Perinatal anksiyete riskini değerlendirmede Perinatal Anksiyete Tarama Ölçeği (PATÖ) kullanıldı. Elde edilen verilerin SPSS 22 programı ile analiz edildi. p<0,05 istatistikçe anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 162 gebenin yaşları 22 ila 40 (ort: 31,08±3,75 yıl) arasında değişmekte olup %54,9'unun (n=89) 37 hafta ve üzeri gebeliği bulunmaktaydı. SSVD yapmak isteyen bu gebelerin %83,3'ü (n=135) vajinal doğum gerçekleştirdi. 27 kişi ise (%16,7) yine sezaryen doğum yaptı. Gebelerin %54,3'ü (n=88) PATÖ'den >16 üzeri puan aldı. PATÖ puanı ≤ 16 olanlarda toplam gebelik sayısı daha yüksek bulundu (p=0,007). PATÖ toplam ve alt ölçek puanları bilinen jinekolojik hastalığı olanlarda daha yüksek bulundu (p<0,001). PATÖ toplam puanı 18-30 yaş arasında olanlarda daha yüksekti (p:0,027). PATÖ toplam ve alt ölçek puanları ile sezaryen sonrası gerçekleşen doğum şekli arasında ise istatistikçe anlamlı bir farklılık saptanmadı. Sezaryen doğum sonrası tekrar sezaryen doğum yapan 27 kişide sezaryen olma sebepleri ile PATÖ'ye göre anksiyete grupları arasında da anlamlı bir farklılık yoktu.
Sonuç: Bu çalışmada; SSVD planlayan gebelerin yarısından fazlasında (%54,3) perinatal anksiyete saptanmış olup yaş ve bilinen jinekolojik hastalık varlığı anksiyete açısından risk faktörleri idi. Sezaryen sonrası gerçekleşen doğum yöntemi ile perinatal anksiyete düzeyleri arasında ise ilişki bulunmadı.
Anahtar Kelimeler: Gebelik, Perinatal anksiyete, Sezaryen Doğum, Sezaryen sonrası vajinal doğum, Vajinal Doğum.

Abstract:
Introduction and aim: Vaginal delivery after cesarean section (VBAC) is a vaginal delivery after a previous cesarean delivery. The aim of this study was to investigate the level of perinatal anxiety in pregnant women who are considering VBAC and to evaluate its effect on the mode of delivery.
Methods: This study was planned as a single-center, prospective and analytical study. It was conducted with 162 pregnant women aged 18 and above who were planning to do VBAC and met the inclusion criteria of the study, reached via Google Forms between February 22 and August 17, 2022. The sociodemographic, medical and obstetric characteristics of the pregnants were questioned with the questionnaire form created by us. Perinatal Anxiety Screening Scale (PASS-TR) was used to assess the risk of perinatal anxiety. The obtained data were analyzed with SPSS 22 program. P<0.05 was considered statistically significant.
Results: Ages of 162 pregnant women included in the study ranged from 22 to 40 years (mean: 31.08±3.75), and 54.9% (n=89) had 37 weeks or more of pregnancy. 83.3% (n=135) of these pregnant women who wanted to do VBAC had vaginal delivery. 27 people (16.7%) gave birth by cesarean section again. 54.3% (n=88) got a score of  >17 on PASS-TR. The total number of pregnancies was found to be higher in those with a PASS-TR score of  ≤ 16 (p=0.007). PASS-TR total and subscale scores were found to be higher in patients with known gynecological disease (p<0.001). The total score of PASS-TR was higher in those aged between 18-30 years (p:0.027). There was no statistically significant difference between the total and subscale scores of PASS-TR and the type of delivery after cesarean section. There was no significant difference between the anxiety groups according to the PASS-TR and the reasons for having a cesarean section in 27 people who had a repeat cesarean delivery after a cesarean section.
Conclusion: In this study; perinatal anxiety was found in more than half (54.3%) of the pregnant women who were planning VBAC, and age and presence of known gynecological disease were risk factors for anxiety. There was no relationship between the method of delivery after cesarean section and perinatal anxiety levels.
Keywords: Delivery, Pregnancy, Perinatal anxiety, Vaginal delivery after cesarean section.