Lüks markalamada sanatın kullanılmasının sosyal medyada yansımaları
Social media reflections of using art in luxury marketing
Yazar: FATMA BEGÜM YILMAZ
Danışman: PROF. DR. EMİNE YAVAŞGEL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Kişilerarası İletişim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations
Dizin: Lüks tüketim = Luxury consumption ; Marka = Brand ; Marka değeri = Brand value ; Marka kimliği = Brabd identity ; Marka konumlandırma = Brand positioning ; Sanat = Art ; Sosyal medya = Social media ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketim kültürü = Consumption culture ; Çevrimiçi pazarlama = Online marketing

Özet:
Günümüz tüketim kültürü, tüketici satın alma davranış ve ihtiyaç dinamikleri değerlendirildiğinde; ürün veya hizmetin sunduğu işlevselliğin, yerini duygusal fayda ve yenilikçi deneyimlere bıraktığı görülmektedir. Tüketicileri beklentilerinin ötesinde memnun ederek, duygusal deneyim yaratmayı amaçlayan marka değeri, stratejik bir süreç olarak tanımlanmaktadır. Kimlik öğelerini bu değerler üzerine inşa eden markaların köklü bir tarihi geçmişi olması, kullanıcılara ulaşacak ve onlarla iletişim kurabilecek bir hikâyeye sahip olması; tüketici tutum ve davranışlarını değiştirecek güce sahiptir. Tüketicilerin benliğini yapılandırmada ve kültürel sınıflandırmaların oluşmasında sembolik bir kaynak görevi gören lüks markalar, tüketicilerin sosyal ihtiyaçlarını karşılayarak, toplumsal ilişkilerin tüketim ilişkileriyle paralel ilerlediği bir yaşam biçimi sunmaktadır. Bireylerin kendi beğeni ölçütlerini, estetik değerlerini yansıtan popüler kültür; belirli bir topluluğa, sınıfa ait olma hissi yarattığı için evrensel değerler taşıdığı söylenebilir. Sanatın özerkliği ve toplumsal ilişkileri düzenleyici gücü de kültürel bir ortak dile sahip olması ve evrenselliğinden kaynaklanmaktadır. 

Buradan hareketle; tarihsel süreç boyunca etkileşimde olan sanat ve lüks kavramlarının, markaların değişen ve gelişen pazarlama yönetim stratejilerine olan olumlu etkisi ve yaratıcı endüstrilerde ilham kaynağı yaratacak şekilde kullanımı, dünyaca ünlü lüks moda markalarının çevrimiçi ortamda gerçekleştirdikleri kampanya ve iletişim faaliyetleri doğrultusunda seçilen örnek vaka analizleriyle incelenmiştir. 

Gucci, Burberry ve Oscar de la Renta'nın lüks marka konumlandırma ve online pazarlama stratejileri, "A That Feeling When Gucci, Chime for Change, OscarPRGirl, Art Of the Trench, Burberry Acoustic, Gucci - The Fringe ve Gucci & Wannaby Ortaklığı AR Uygulaması" başlıklı sosyal medya kampanya ve faaliyetleri bağlamında niteliksel bir yöntem olan tanımlayıcı ve açıklayıcı vaka analizi (örnek olay incelemesi) kullanılarak çözümlenmiştir.

Marka değerini oluşturan etmenler, gerçek ve uzun süreli lükste söz konusu olan yedi ayrıcalık, lüks marka özellikleri ve sosyal ağlarda kullanılan beş değer çerçevesinde değerlendirilen veriler, tanımlayıcı, açıklayıcı ve sebep-sonuç ilişkisine dayanan içerik analizi ile sunulmuş; sosyal medyada marka ve tüketici ilişkisi, bilişsel ve duygusal boyutlarıyla açıklanmaya çalışılmıştır.

Araştırmaya konu edilen markalar, sosyal medya ve lüks marka iletişimi çerçevesinde incelendiğinde; marka değerini oluşturan etmenlerin hepsini karşıladıkları, tüketicinin gerçek ve uzun süreli lükste görmek isteyeceği temel ayrıcalıklara sahip oldukları ifade edilebilmektedir. "Değer yaratma" kavramını merkeze alan lüks markaların, sanatın toplumsal misyonunu kullanarak; tüketicileri hedonik tüketime yöneltmeye ve yeni ilham alanları yaratarak tüm markalar için rol model olmaya devam ettikleri görülmektedir. Geliştirdikleri tasarım ve sundukları hizmetlerle "kişiselleştirebilirlik" algısını ön planda tutan lüks markaların, online iletişim kanalları üzerinden gerçekleştirdikleri çalışmalarda şeffaflık ilkesini benimseyerek ve "kullanıcı odaklı içerik" üreterek, tüketicilere kendilerini diledikleri gibi ifade etme ve marka ile interaktif iletişime geçme imkanı sundukları saptanmıştır.

Sanat kullanımı, tüketici ile kurulan ilişkide duygusal fayda sağladığı ve deneyimsel tüketime yönlendirdiği için, sanatın; ideal benlik oluşumunda ihtiyaçlar hiyerarşisindeki en üst basamak olan "kendini gerçekleştirme" gereksinimini karşıladığı söylenebilmektedir. 

Benzersiz kültürel miraslarından ödün vermeden çevrimiçi ortamda yeni bir marka alanı yarattıkları açık bir şekilde gözlemlenen lüks markalar, bütünleşik pazarlama stratejileri kapsamında esin kaynaklarını göstererek sanatçı işbirlikleriyle daima güncel kalma ve yeni müşteriler kazanmayı hedeflemektedir. Yeni nesil teknolojiyle birlikte değişen ve gelişen sosyal medya kullanım alışkanlıklarına hızla adapte olan lüks markalar, kültürel miraslarını koruyarak marka değerlerini, yenilikçi yaklaşımlar doğrultusunda güncellemekte ve dijital kuşak olarak tanımlanan genç hedef kitlenin beklentilerini karşılayarak çift yönlü bir iletişim kurmaktadır. Bu çalışma, lüks markaların konumlandırma ve çevrimiçi pazarlama stratejileri kapsamında benimsedikleri marka tutundurma davranışları ve sanat kullanımlarına yönelik tespitlerde bulunmayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler: lüks marka, sanat, marka kimliği, tüketim kültürü, çevrimiçi pazarlama stratejileri, sosyal medya pazarlama, tüketici satın alma davranışları, lüks marka konumlandırma stratejileri, hedonizm ve deneyimsel tüketim, değer pazarlaması, lüks marka – sanat işbirliği

Abstract:
When today's consumption culture, consumer purchasing behavior and need dynamics are evaluated; the functionality offered by the product or service appears to be replaced by emotional benefit and innovative experiences. Brand value, which aims to create emotional experience by satisfying consumers beyond their expectations, is defined as a strategic process. Brands that build their identity elements on these values have a long history and have a story that will reach and communicate with users; has the power to change consumer attitudes and behaviors. Serving as a symbolic resource in the structuring of consumers' self and cultural classifications, luxury brands meet the social needs of consumers and offer a way of life in which social relations run in parallel with consumption relations. Popular culture, which reflects individuals' criteria of taste and aesthetics; it can be said that it has universal values because creating a sense of belonging to a certain community. The autonomy and regulatory power of art is due to its cultural common language and its universality.

From this point of view; the positive effect of the concepts of art and luxury, which interact during the historical process, to the changing and developing marketing management strategies of the brands and to create inspiration in creative industries, were analyzed with case studies selected in line with the campaign and communication activities realized by the world-famous luxury fashion brands.

Luxury brand positioning and online marketing strategies of Gucci, Burberry and Oscar de la Renta, "A That Feeling When Gucci, Chime for Change, OscarPRGirl, Art Of the Trench, Burberry Acoustic, Gucci - The Fringe and Gucci & Wannaby Partnership AR Application" were analyzed using descriptive and explanatory case analysis, which is a qualitative method in the context of social media campaigns and activities.

The factors that make up the brand value are presented with content analysis based on descriptive, explanatory and cause-effect relation, based on seven privileges, luxury brand features and five values used in social networks; the relationship between brand and consumer in social media has been tried to be explained with its cognitive and emotional dimensions.
When the brands that are the subject of the research are examined within the framework of social media and luxury brand communication; it can be stated that they meet all the factors that make up the brand value and they have the basic privileges that the consumer would like to see in real and long-term luxury. Using the social mission of art and luxury brands, which centre the concept of "creating value"; it seems that they continue to direct consumers to hedonic consumption and to become role models for all brands by creating new inspiration areas. It has been determined that luxury brands, which prioritize the "customizability" perception with the designs and services they offer, enable consumers the opportunity to express themselves as they wish and interact with the brand interactively by adopting the principle of transparency and producing "user-oriented content" through their online communication channels.

Since the use of art provides emotional benefit in the relationship established with the consumer and leads to experiential consumption; it can be said that it meets the "self-realization" requirement, which is the highest step in the hierarchy of needs in ideal self-formation.
Luxury brands, which are clearly observed that they create a new brand space online without sacrificing their unique cultural heritage, aim to always be up to date and gain new customers with artist collaborations by showing inspiration within the scope of integrated marketing strategies. 

Luxury brands, which adapt rapidly to the changing and developing social media usage habits with the new generation technology, update their brand values in line with innovative approaches by protecting their cultural heritage and establish a two-way communication by meeting the expectations of the young target audience defined as a digital generation. This study aims to provide information about brand promotion behaviors and use of arts that luxury brands adopt within the scope of positioning and online marketing strategies.

Keywords: luxury brand, art, brand identity, consumer culture, online marketing strategies, social media marketing, consumer buying behavior, luxury brand positioning strategies, hedonism and experiential consumption, value marketing, luxury brand - art collaboration