hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Emîrî'nin Dördüncü Divanı'nın edisyon kritiği ve tahlili
Edition criticism and analysis of Emiri's Fourth Divan
Yazar: GÖZDE ESMA ERTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE HİLAL KALKANDELEN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Fars Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature

Özet:
Emîrî, XVI. asır Osmanlı devri şairlerindendir. Emîrî şairliği yanında Osmanlı Devleti'ne bir dönem paşalık görevinde bulunması nedeniyle siyasi bir kimliğe de sahiptir. Dört divan tertip etmesine ek olarak mesneviler de  yazmıştır. Emîrî'nin eserlerinden dördüncü divanının tahlil edildiği bu çalışma, bir giriş ve altı bölümden meydana gelmektedir. Giriş kısmında Emîrî'nin hayatı, edebi kişiliği ve eserleri anlatılmıştır. Birinci bölümde Emîrî'nin tahlil edilen divanının yazma nüshaları tanıtılarak nüshaların imlâ özellikleri ve her iki nüshadan hareketle  kurulan metnin imlâsı hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde divanda din ve tasavvufa dair kavramlar; üçüncü bölümde cemiyet bünyesinde şahsiyetler, ülkeler, şehirler, nehirler, dağlar ve içtimai hayat  örnek beyitlerle açıklanmıştır. Dördüncü bölümde sevgili, âşık ve rakiple ilgili mefhumlar; beşinci bölümde ise tabiat ve eşya başlığı altında kozmik âlem, zaman, su, toprak, ateş, hava, hayvanlar, bitkiler ve eşyaların  kullanımı örnek beyitlerle izah edilmiştir. Altıncı bölümde ise divanın iki nüshasından hareketle oluşturulan tenkitli metnine yer verilmiştir.

Abstract:
Emîrî is one of the poets of the Ottoman period of the 16th century. Besides being a poet, Emîrî also had a political identity as he served as a pasha of the Ottoman state for a period. The poet organised four diwans; in addition to these, he also wrote masnavis. This study, which analyses the fourth diwan of Emîrî's works, consists of an introduction and six chapters. In the introduction, Emîrî's life, literary personality and his works are described. In the first part, the manuscript copies of diwan are introduced and information is given about the spelling features of the copies and the spelling of the text based on both copies. In the second part, the concepts of religion and mysticism in diwan; in the third part, personalities, countries, cities, rivers, mountains and social life within the society are explained with sample couplets. In the fourth chapter, the concepts related to the beloved, the lover and the rival; in the fifth chapter, under the title of nature and things, the cosmic world, time, water, earth, fire, air, animals, plants and the use of things are explained with sample couplets. In the sixth chapter, the criticised text of the Diwan based on two copies is given.
COVID-19 döneminde sağlık hizmetlerinden memnuniyeti etkileyen faktörlerin sürekli oran modeliyle araştırılması
Investigation of the factors affecting satisfaction with health services during COVID-19 with the continuation ratio models
Yazar: DEMET DEMİREL PİRİMOĞLU
Danışman: PROF. DR. ÖMER ALKAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonometri = Econometrics ; İstatistik = Statistics

Özet:
COVID-19 pandemisi, sağlık hizmetleri sistemlerini sınavdan geçirmiş ve sağlık sektörü üzerinde derin etkiler yaratmıştır. Pandemi süreci, sağlık hizmetlerinin esnekliğini ve dayanıklılığını test etmiş, aynı zamanda sağlık sistemlerinde köklü değişiklikler ve yenilikler gerektirmiştir.
Bu çalışmanın amacı, Türkiyedeki toplam 10.073 bireyin sağlık hizmetlerinden memnuniyetini etkileyen faktörleri belirlemek ve bu faktörlerin memnuniyette meydana getirdiği değişimleri analiz etmektir. Çalışmanın veri yapısı gereği birbiriyle ilişkili bulunan bağımlı değişkenin (sağlık hizmetinden memnuniyet) birlikte analiz edilmesi gerektiği için Sürekli Oran Modeli kullanılmıştır.
Sürekli oran modeli tahmin sonuçları incelendiğinde, yaş, medeni durum, eğitim düzeyi, mutluluk düzeyi (çok mutlu, mutlu, orta, mutsuz, çok mutsuz), sağlık memnuniyeti (çok memnun, memnun, orta, memnun değil, hiç memnun değil), hastane başvuru, muayene memnuniyeti, doktor davranış sorunu, hemşire davranış sorunu, doktor ve sağlık personeli yeterliliği, sırada bekleme sorunu,katkıpayı ücret sorunu, sağlık problemi, hane halkı büyüklüğü, konut oda sayısı (2 ve altı oda, 4 oda, 5 oda), konutun metrekaresi, aylık toplam net geliri değişkenleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir.

Abstract:
The COVID-19 pandemic has put healthcare systems to the test and had profound effects on the healthcare sector. The pandemic process has tested the flexibility and resilience of healthcare services, while also necessitating fundamental changes and innovations within health systems.
The aim of this study is to identify the factors affecting the satisfaction of a total of 10,073 individuals with healthcare services and to analyze the changes these factors bring about in satisfaction. Due to the need to analyze the dependent variable (satisfaction with healthcare services) and its related factors together, the Continuous Ratio Model has been used.
When examining the results of the Continuous Ratio Model, statistically significant relationships were found between the variables of age, marital status, education level, level of happiness (very happy, happy, neutral, unhappy, very unhappy), health satisfaction (very satisfied, satisfied, neutral, dissatisfied, very dissatisfied), hospital visit, examination satisfaction, doctor behavior issues, nurse behavior issues, doctor and healthcare staff competence, waiting time issues, co-payment issues, health problems, household size, number of rooms in the residence (2 or fewer rooms, 4 rooms, 5 rooms), residence square meters, and monthly total net income.
Erzurum kuzey ilçelerinde bulunan geleneksel evler(Oltu, Olur, Şenkaya, Tortum, Uzundere)
Traditional houses in Erzurum north districts(Oltu, Olur, Şenkaya, Tortum, Uzundere)
Yazar: SİBEL AKTOPRAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZERRİN KÖŞKLÜ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz geçiş güzergahı üzerinde bulunan ve tarih boyunca çeşitli uygarlıklara evsahipliği yapan Erzurum'un kuzey ilçelerinden Oltu, Olur, Şenkaya, Tortum ve Uzundere ilçe mahallelerinde inşa edilen ve günümüze ulaşabilen tarihi evler incelenmiştir. Bu evler, geleneksel Erzurum evlerinin yanı sıra Doğu Karadeniz evlerininde özelliklerini bünyesinde barındırmaları ve kırsal mimariye yansıması açısından son derece önemlidir.
Çalışma konusunu 19. yüzyılın başlarından 20. yüzyılın başlarına kadar olan dönemde inşa edilmiş evler oluşturmaktadır. Tespit edilen 120 ev, mevcut olan evler ve harap durumdaki evler olarak iki gruba ayrılarak katalog bölümünde tek tek değerlendirilmiş plan ve mimari özellikleri belirlenmiştir. 
Çalışmanın beşinci bölümünde bölge evlerinin planları, cepheleri, kapı ve pencereleri, üst örtüleri, mekan birimleri ve mimari elemanları ele alınmış Doğu Anadolu ve Doğu Karadeniz örnekleri ile benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koyulmuştur. Bölge evlerinin her iki bölgenin özelliklerini taşımakla birlikte kırsala özgü karakteristik özellikler taşıdığı ve işlevselliğin ön planda olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The historical houses that were built in the district neighborhoods of Oltu, Olur, Şenkaya, Tortum and Uzundere, one of the northern districts of Erzurum, which is located on the Eastern Anatolia and Eastern Black Sea transition route and has hosted various civilizations throughout history, were examined. These houses are extremely important in that they contain the characteristics of Eastern Black Sea houses as well as traditional Erzurum houses and are reflected in rural architecture.
The subject of the study consists of houses built in the period from the early 19th century to the early 20th century. The 120 houses identified were divided into two groups, existing houses and dilapidated houses, and their plans and architectural features were evaluated one by one in the catalog section.
In the fifth part of the study, the plans, facades, doors and windows, coverings, space units and architectural elements of the houses of the region were discussed and their similarities and differences with the Eastern Anatolian and Eastern Black Sea examples were revealed. It has been concluded that the houses of the region have characteristics of both regions, but also have rural characteristics and functionality is at the forefront.
10 ve 11. yüzyıllarda Sistan'ın siyasi tarihi
The political history of Sistan in the 10th and 11th centuries
Yazar: HÜMEYRA ÖZYURT
Danışman: PROF. DR. EROL KÜRKÇÜOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History
Dizin: Orta Çağ = Middle Ages ; Selçuklular = Seljuks

Özet:
Bu çalışma, eski çağlardan beri varlığını devam ettiren Sîstân'ın, 10. ve 11. yüzyıl'ın sonuna kadar geçen süredeki siyasi olayları hakkında geniş bilgi sunmaktadır. Çalışmada, Sîstân'ın coğrafi özelliklerinden başlayarak, antik çağlardan modern döneme kadar olan tarihsel süreçlerini; Başlangıçtan İslam fetihlerine kadar siyasi tarihi, Arapların hâkimiyeti, Tâhirîler, Saffâriler, Sâmânîler, Gazneliler ve Selçukluların bölgeye dönemsel hâkimiyetleri siyasi ve kültürel tarihi açıdan kapsamlı bir şekilde incelenmiştir. Önemli bir konuma sahip olan Sîstân coğrafyası, dönemin Arapça ve Farsça ana kaynakları, temel eserler ve konu ile ilgili akademik çalışmalara dayanarak elde edilen bilgiler, titizlikle kronolojik bir sıra takip edilerek ele alınmıştır. Bu dönemde çağdaş olarak yazılan kaynaklardan yapılan alıntılarla süreç içindeki siyasi olayların benzerliklerini ve farklılıklarını ifade etmeye çalışılmıştır. Sîstân, tarih boyunca çeşitli medeniyetlerin kesişim noktasında yer almış, kültürel ve stratejik önemiyle dikkat çeken bir bölge olarak tarihsel gelişimini, bu süreçteki önemli olayları, kişilikleri ve dinamikleri okuyucuya tanıtmaktır.

Abstract:
This study provides extensive information about the political events of Sîstân, which has existed since ancient times, until the end of the 10th and 11th centuries. Starting from the geographical features of Sîstân, the historical processes from ancient times to the modern period, the political history of Sîstân from the beginning to the Islamic conquests, the Arab rule, the periodic dominance of the Tāhirids, Saffārids, Sāmānids, Ghaznavids and Seljuks in the region are comprehensively analyzed in terms of political and cultural history. The geography of Sîstân, which has an important position, has been meticulously handled in a chronological order based on the information obtained from the main Arabic and Persian sources of the period, basic works and academic studies on the subject. With quotations from contemporary sources written in this period, an attempt has been made to express the similarities and differences of political events in the process. The aim is to introduce the reader to the historical development of Sîstân as a region that has been at the crossroads of various civilizations throughout history and attracts attention with its cultural and strategic importance, as well as important events, personalities and dynamics in this process.
Erzurum yöresi kadın barlarının müzikal açıdan değerlendirilmesi
Evaluation of musicality of women's folk dances in Erzurum region
Yazar: AKİF AKKURT
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET CAN PELİKOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Bilimleri Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Müzik = Music
Dizin: Türk halk müziği = Turkish folk music

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, TRT-THM repertuvarında bulunan Erzurum kadın barlarının kimlik bilgilerinin, kullanılan çalgıların ve barlarda kullanılan giysilerin tespiti, makamsal dizi ve usul bakımından müzikal analizinin yapılması, çalışmanın temel amacını oluşturmaktadır.
Yöntem: Bu çalışma betimsel bir araştırmadır. Araştırmanın kuramsal çerçevesinin oluşturulmasında betimsel araştırma yöntemlerinden biri olan tarama yöntemi kullanılmıştır. TRT-THM repertuvarında bulunan Erzurum kadın barları ile ilgili üç görüşmeci ile kişisel görüşme soruları özelinde görüşmeler yapılarak, Erzurum yöresi kadın barları hakkında veri elde edilmiştir. Erzurum kadın barlarının müzikal açıdan incelenmesinde ise nitel araştırma yöntemlerinden, içerik analizi yöntemi kullanılmıştır.
Sonuçlar: Elde edilen bulgulara dayanarak araştırmada, Erzurum yöresi kadın barlarında bulunan kırık hava ve oyun havalarında uşşak ve çargâh makam dizilerinin ve 6 ile 12 zamanlı usullerin yaygın olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler:  kadın barları, Erzurum yöresi, makam, usul (ritim)

Abstract:
Objective: The main purpose of this study is to determine the identity information of Erzurum women's bars in the TRT-THM repertoire, the instruments used and the clothes used in the bars, and to make a musical analysis in terms of makamsal series and usul.
Method: This study is a descriptive research. The survey method, which is one of the descriptive research methods, was used to create the theoretical framework of the study. Data on Erzurum region women's bars in the TRT-THM repertoire were obtained by conducting interviews with three interviewees on the basis of personal interview questions. In the musical analysis of Erzurum women's bars, content analysis method, one of the qualitative research methods, was used.
Results: Based on the findings obtained, it was concluded that uşşak and Çargâh maqam scales and 6 and 12 time procedures are common in the broken airs and game airs in Erzurum region women's bars.
Keywords: women's bars, Erzurum region, makam, usul (rhythm)
İbn Rüşd düşüncesinin Yahudi ve Hristiyan felsefesine etkisi
The influence of Ibn Rushd thought on Jewish and Christian philosophy
Yazar: TAHA SÜRMELİ
Danışman: PROF. DR. EYÜP BEKİRYAZICI
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Bu çalışmada, Endülüs'te çok yönlü yetişmiş bir İslâm düşünürü olan İbn Rüşd'ün Yahudi ve Hristiyan toplumlarına etkisi ele alınacaktır. Esasen İbn Rüşd bir İslâm filozofu olmasına rağmen Müslümanlara tesiri sınırlı kalmıştır. Buna karşın Yahudiler başta olmak üzere Batı medeniyetini birçok yönden ve uzunca bir müddet etkilemeyi başarmıştır. İbn Rüşd'ün Aristo'nun şarihi olması, onun müktesebatından eksik ve muğlâk yerlerin tamamlayıcısı olması ve rasyonelliği esas alması nedeniyle dönemin Batı dünyasının anlam arayışına bir cevap olmuştur. Onun eserleri vefatından hemen sonra Yahudi ve Hristiyan mütercimler aracılığıyla her iki topluma aktarılmıştır. Bu eserler üzerine birçok şerh çalışmaları yapılmıştır. İbn Rüşd, Batı üniversitelerinde çok erken dönemde ve uzun bir süre boyunca tartışılmıştır. Bu açıdan o, Batı medeniyetindeki değişim, dönüşüm ve fikir inkılâbının en önemli muharriklerinden biri olmuştur.

Abstract:
In this study, the influence of Ibn Rushd, a versatile Islamic thinker who grew up in Andalusia, on Jewish and Christian societies will be discussed. In fact, although Ibn Rushd was an Islamic philosopher, his impact on Muslims was limited. On the contrary, it managed to influence Western civilization, especially the Jews, in many ways and for a long time. Ibn Rushd's role as Aristotle's commentator, as a complement to the missing and ambiguous parts of his acquisitions, and as being based on rationality, was an answer to the Western world's search for meaning. Immediately after his death, his works were transmitted to both communities through Jewish and Christian translators. Many commentaries have been made on these works. Ibn Rushd was discussed very early and for a long time in Western universities. Thus, he became one of the most important drivers of change, transformation and intellectual revolution in Western civilization.
Zihin felsefesinden nörofelsefeye geçiş ve Churchlandlar örneği
The transition from philosophy of mind to neurophilosophy and the example of the Churchlands
Yazar: HATİCE YAĞMUR ŞEHİTOĞLU
Danışman: PROF. DR. NEVZAT CAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
Bu çalışmada öncelikli olarak zihin felsefesi üzerine temel bir giriş yapılarak zihin felsefesi ve zihne yönelik genel bir bakış sunulmuştur. Ardından zihin felsefesinin temel meselelerinden biri olan zihin-beden problemine ve bu konuda etkili olan çeşitli teorilere değinilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde zihin-beden problemini çözüme ulaştırma amacıyla yeni bir bakış açısı diyebileceğimiz nörofelsefeye yer verilerek genel hatlarıyla anlatılmış ve nasıl bir yaklaşım sunduğuyla ilgili bilgilere değinilmiştir. Üçüncü bölümde ise nörofelsefenin kurucuları olarak kabul edilen Churchlandların, nörofelsefe aracılığıyla ulaşmak istedikleri hedefe ilişkin bilgiler sunulmuştur. Nörofelsefenin, psikolojiyi nörobilime indirgeyerek sunmuş olduğu çözüm, birçok bakımdan eleştirilse bile, nörobilimin ilerlemesiyle zihin-beden problemine yeni açıklamalar getirebileceği öngörülmektedir. Bu bağlamda nörofelsefenin söz konusu indirgemeci yaklaşımına ilişkin alan içinde henüz bir örnek bulunmasa da bilim tarihi içinde çeşitli indirgeme durumlarının var oluşu, nörofelsefe için umut verici bir örnek niteliği taşımaktadır.

Abstract:
In this study, first of all, a basic introduction to the philosophy of mind and an overview of the philosophy of mind and the mind is presented. Then, the mind-body problem, which is one of the main issues of the philosophy of mind, and various theories that are effective on this issue are mentioned. In the second part of the study, neurophilosophy, which can be called a new perspective in order to solve the mind-body problem, is explained in general terms and information about what kind of approach it offers is mentioned. In the third part, information about the goal that the Churchlands, who are considered as the founders of neurophilosophy, wanted to achieve through neurophilosophy is presented. Even if the solution offered by neurophilosophy by reducing psychology to neuroscience is criticized in many respects, it is predicted that it can bring new explanations to the mind-body problem with the advancement of neuroscience. In this context, although there is no example of the reductionist approach of neurophilosophy in the field, the existence of various reductionist situations in the history of science is a promising example for neurophilosophy.
Çocuk sahibi olamayan (İnfertil) kadınlarda dini başa çıkma süreçleri ve yalnızlık durumunun incelenmesi
Investigation of religious coping processes and loneliness in infertile women
Yazar: FATMA BETÜL TOPRAK
Danışman: PROF. DR. MUHAMMED KIZILGEÇİT
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Toplumumuzda evlenmek ve çocuk sahibi olmak, yaşı uygun olan tüm bireyler için gerçekleştirilmesi gereken bir ödev olarak görülmektedir. Evlenmek çocuk sahibi olmakla eşleştirilmekte ve dinimizde de evlilik neslin devamı için teşvik edilmektedir ancak görünürde iyi niyet taşıyan tüm bu beklentiler istediği halde çocuk sahibi olamayan çiftlerde özellikle de infertilitenin kaynağı olarak görülen kadınlar üzerinde büyük bir baskıya neden olmaktadır. Bu araştırmanın amacı, çocuk sahibi olamayan kadınların yaşadıkları dini başa çıkma süreçlerini ve yalnızlık durumlarını incelemektir. Araştırmanın örneklemini en az üç yıl süreyle, istediği halde çocuk sahibi olamayan altı kadın oluşturmaktadır. Araştırmanın karma yönteme uygun olarak yürütülmesi planlanmaktır. Bu doğrultuda öncelikle Yalnızlık Yönelim ölçeği ve Dini Başa çıkma Tarzları Ölçeği ile nicel veriler elde edilecek daha sonra yarı yapılandırılmış görüşme formuyla nitel veriler elde edilecektir.

Abstract:
In our society, getting married and having children is seen as a duty that must be fulfilled for all individuals of appropriate age. Marriage is associated with having children, and in our religion, marriage is encouraged for the continuation of the generation, but all these seemingly good-intentioned expectations cause great pressure on couples who cannot have children despite their desire, especially on women who are seen as the source of infertility. The aim of this research is to examine the religious coping processes and loneliness of women who cannot have children. The sample of the study consists of six women who could not have children for at least three years. It is planned to conduct the research in accordance with the mixed method. In this direction, firstly, quantitative data will be obtained with the Loneliness Orientation Scale and the Religious Coping Styles Scale, and then qualitative data will be obtained with a semi-structured interview form.
Nasîruddîn et-Tûsî'nin bilgi anlayışı
Notion of knowledge according to Nasīr Al-Din Al-Tūsī
Yazar: MERVE BOYNUEĞRİ
Danışman: PROF. DR. SİNAN ÖGE
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion
Dizin: İslam felsefesi = Islamic philosophy

Özet:
Bu tezin amacı, önemli İslâm düşünürlerinden Nasîruddîn et-Tûsî'nin bilgi anlayışını kendi eserlerinden hareketle ortaya çıkarmaktır. Onun düşünce sistemi hiç şüphesiz İbn Sînâ'nın geliştirdiği felsefe ile şekillenmiştir. Bilgi meselesinde de Tûsî kendini İbn Sînâ tarafında konumlandırmıştır. Bu minvalde o, İbn Sînâ'ya yöneltilen eleştirileri cevaplamış, yanlış anlaşılmaları gidermeye çalışmış, felsefe-kelâm sentezini tamamlamıştır.
Bilgi hakkında felsefe ve kelâm arasındaki en önemli fikrî tartışmalar zihnî mevcûd, mücerred nefs, iç duyular, mâhiyet ve sûret gibi kilit kavramlar ve teoriler üzerinden cereyan etmiştir. Bu çalışmada Tûsî'nin bilgi anlayışı, kendileriyle düşünce sacayağı oluşturan "vücûd" ve "nefs" konularıyla birlikte ele alınıp incelenmiştir. Bu kapsamda Tûsî'nin görüşlerinin İbn Sînâ, Fahruddîn er-Râzî, İsfahânî, Cürcânî ve Hillî gibi âlimlerin görüşleriyle birlikte tespit ve analizi amaçlanmıştır.

Abstract:
This study mainly aims to reveal notion of knowledge according to Nasīr Al-Dīn Al-Tūsī based on his own works. His thoughts were undoubtedly shaped by the philosophy developed by Ibn Sīnā (Avicenna). In the issue of knowledge as well Tusī took position the side by Ibn Sīnā. In this context, Tūsī answered the critiques directed to Ibn Sīna and tried to resolve misunderstandings about him and also completed the coalescence of philosophy and theology.
The main intellectual argumentations about knowledge between philosophy and theology had occurred basis on notions and theories such as wucūd al-zihnī, mujarrad nafs, inner senses, māhiyya (essence) and sūrat (form). In this research, Tūsī's understanding of knowledge was discussed and examined with the notions of being (wucūd) and self (nafs) which with knowledge consist the triple of thoughts. In this context, Tūsī 's opinions were disclosed together with the thoughts of scholars such as Ibn Sīnā, Fahruddīn er-Rāzī, Isfahānî, Curcānī and Hillī.