Televizyon programlarında gelin-kayınvalide ilişkilerinin sunumu
Presentation of bride-mother-in-law relations in television programs
Yazar: CANAN DÖNER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAPRAK İŞCİBAŞI
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sinema Televizyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Ataerkil = Patriarchal ; Evlilik = Marriage ; Gelin = Bride ; Gelin-kayınvalide ilişkisi = Daughter-in-law-mother-in-law relations ; Televizyon = Television ; Televizyon programları = Television programs ; Toplumsal cinsiyet = Gender

Özet:
Türk toplumunda evlilik, kadının hayatını erkeğin hayatına göre daha çok değiştirmektedir. Aynı zamanda evlilik ile yeni akrabalık türleri kurulmaktadır. Evlilik bağı ile kurulan akrabalık ilişkilerinde kadınlar arası ilişkiler, ön yargılı anlatıların konusu olmuştur. Özellikle gelin-kayınvalide ilişkileri toplumda geçimsizliği çağrıştırmıştır. Olumsuz gelin ve kayınvalide ilişkileri, televizyona da yansımıştır. Günümüzde de gelin-kayınvalide temalı yarışma programları oldukça popülerdir.
Televizyonda yayınlanan gelin-kayınvalide temalı yarışma programlarında genellikle gelinler ve kayınvalideler, geleneksel roller ve toplumsal cinsiyet rolleri üzerinden temsil edilmiştir. Bu temsiller içerisinde gelin ve kayınvalide ilişkileri, geleneksel ataerkil değerlere ve toplumsal cinsiyet rollerine uygun kurulmuştur. Bu çalışmanın amacı gelin-kayınvalide ilişkilerinin televizyon programlarında ataerkillik, toplumsal cinsiyet ve ailevi değerler bağlamında nasıl sunulduğunu incelemektir. Çalışmanın kuramsal kısmında bir kitle iletişim aracı olan televizyonun tarihsel ve hukuki gelişimi, aile kurumu ve türleri, toplumsal cinsiyet kavramı, evlilik kurumu, gelin-kayınvalide ilişkileri adlı konular farklı yönleriyle ele alınmıştır. Bu çerçevede tipik durum örnekleme yöntemi ile ardışık yıllardan seçilen Damat Bayıldı, Zahide Yetiş'le Gelin Görün, Gelinim Mutfakta adlı programlar incelenmiştir.

Anahtar Sözcükler: Evlilik, Gelin, Kayınvalide, Ataerkillik, Toplumsal Cinsiyet.

Abstract:
In Turkish society, marriage changes woman's life more than man's life. At the same time marriage establishes new types of kinship. In the kinship relations established by marriage, women's relationships have been subject of biased narratives. In particular, there is an opinion in society that the bride and mother-in-law can not get along. Negative bride and mother-in-law relationships are reflected in television programs. Nowadays, bride-mother-in-law themed contest programs are also very popular. 
Brides and mother-in-laws have usually been represented through traditional roles and gender roles in bride-mother-in-law themed competition programs broadcast on television. Within these representations, the bride and mother-in-law relations have been established in accordance with traditional patriarchal values and gender roles. The aim of this study is to examine how bride-mother-in-law relations are presented in the context of patriarchy, gender and family values in television programs. In the theoretical part of the study, the concept of mass communication, the functions of mass media, the historical and legal development of television, the family institution and its types, gender concept, the institution of marriage, the relationship between the bride and the mother-in-law were discussed in different aspects. In this context, the programs named "Damat Bayıldı", "Zahide Yetiş'le Gelin Görün", "Gelinim Mutfakta" which were selected from consecutive years by the typical case sampling method were examined.

Keywords: Marriage, Bride, Mother-in-law, Patriarchy, Gender.