Okul öncesi dönem çocuklarının bağlanma stilleri ve sosyal duygusal becerilerinde annelik uygulamalarının rolü
The role of motherhood practices in the attachment styles and social emotional skills of pre-school children
Yazar: ÖZLEM ERKAL
Danışman: DOÇ. DR. EGE AKGÜN
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Güvenli bağlanma = Attachment security ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Sosyal-duygusal beceri = Social-emotional skills

Özet:
Bu araştırmada; annelik uygulamalarının bağlanma stillerinin aracı rolünde çocuklarının akranlarına karşı davranışları, sosyal becerilerini ve duygu düzenleme becerilerini yordama durumunun incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi Eskişehir ilinde Tepebaşı ve Odunpazarı merkez ilçelerinde 2021-2022 eğitim öğretim yılında bağımsız anaokullarında okul öncesi eğitime devam eden 60-72 aylık çocuklar (N=311) ve bu çocukların annelerinden oluşmaktadır.
Araştırmanın verilerini toplama aşamasında "Anne ve Çocuklar için Kişisel Bilgi Formu", "Çocuk Yetiştirme Tutumları Ölçeği", "Duygu Düzenleme Ölçeği", "Öz Duyarlık Ölçeği" ve "Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri" anketleri çocukların anneleri tarafından doldurulmuş; araştırmacı tarafından çocuklarla "Cassidy Tamamlanmamış Oyuncak Bebek Ailesi Hikâyeleri" uygulaması yapılmış; "Ladd ve Profilet Çocuk Davranış Ölçeği", "Sosyal Yetkinlik ve Davranış Değerlendirme-30 Ölçeği (SYDD-30)", "Duygu Düzenleme Ölçeği" anketleri çocukların öğretmenleri tarafından doldurulmuştur.
Bulgulara göre; ebeveyn (anne) annelerinin çocuk yetiştirme tutumları, annelerin duygu düzenleme düzeyleri, annelerin öz-duyarlık düzeyleri ve annelerin kendi annelerine bağlanma stilleri çocukların bağlanma stilleri (güvenli, kaçınmacı ve negatif) ile çocukların akranlarına karşı davranışlarını, çocukların duygusal davranış sorun belirtileri/sosyal becerilerini ve duygusal tepkiselliği/duygu düzenleme becerilerini etkilemektedir. Ebeveyn (anne) annelerinin çocuk yetiştirme tutumları olumlu, annelerin duygu düzenleme ve öz-duyarlık düzeyleri yüksek ve anneler güvenli bağlanma stiline sahip olduğunda çocuklar güvenli bağlanmakta bu da çocukların akranlarına karşı davranışlarını, çocukların duygusal davranış sorun belirtilerini, sosyal becerilerini, duygusal tepkiselliklerini ve duygu düzenleme becerilerini olumlu yönde etkilemektedir. Ebeveyn (anne) annelerinin çocuk yetiştirme tutumları olumsuz, annelerin duygu düzenleme düzeyleri düşük, annelerin öz-duyarlık düzeyleri düşük ve annelerin kendi annelerine bağlanma stilleri güvensiz bağlanma stilinde olduğunda, çocuklar kaçınmacı veya negatif bağlanmakta bu da çocukların akranlarına karşı davranışlarını, çocukların sosyal becerilerini ve duygu düzenleme becerilerini olumsuz yönde etkilemektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the predictive status of motherhood practices of children's peer relations, social skills and emotion regulation skills in the mediating role of attachment styles. For this purpose, the structural equation model was used. The sample of the study consists of 60-72 months old children (N=311) and their mothers who continue their pre-school education in independent kindergartens in the 2021-2022 academic year in the central districts of Tepebaşı and Odunpazarı in Eskişehir.
	At the stage of collecting the data of the study, the questionnaires "Personal Information Form for Mothers and Children", "Parenting Styles Questionnaire", "Emotion Regulation Questionnaire", "Self-Compassion Scale" and "Experiences in Close Relationships Inventory (ECRI)" were filled by the mothers of the children; "Cassidy Incomplete Stories with Doll Family" application was made with the children by the researcher; The "Ladd and Profilet Child Behavior Scale", " Social Competence and Behavior Evaluation Scale-30 (SCBE-30)", " The Emotion Regulation Checklist " questionnaires were filled in by the children's teachers.
	According to the findings; parent (mother) mothers' child-rearing attitudes, mothers' emotion regulation levels, mothers' self-compassion levels and mothers' attachment styles to their mothers, children's attachment styles (secure, avoidant and negative), children's behaviors towards their peers, children's emotional behavior problem symptoms/social skills and affect emotional reactivity/emotion regulation skills. When parent (mother) mothers' child-rearing attitudes have positive child-rearing attitudes, mothers have high levels of emotion regulation and self-compassion, and mothers have a secure attachment style, children are securely attached, which positively affects children's peer relationships, children's emotional behavior problem symptoms, social skills, emotional reactivity and emotion regulation skills. When parent (mother) mothers' child-rearing attitudes have negative child-rearing attitudes, mothers have low levels of emotion regulation, mothers have low levels of self-compassion, and mothers have an insecure attachment style to their mothers, children become avoidant or negatively attached, which results in children's behavior towards peers, children's social skills, and emotion regulation skills.