Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Farabi Hastanesi'ndegörülen fungal infeksiyonlar ve antifungal duyarlılıkları
Appearance of fungal infections and antifungal susceptibilitiesat medical faculty, Farabi Hospital, Karadeniz Technical University
Yazar: UĞUR KOSTAKOĞLU
Danışman: PROF. KEMALETTİN AYDIN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2003
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases

Özet:
ÖZET

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ FARABİ HASTANESİ'NDE
GÖRÜLEN FUNGAL İNFEKSİYONLAR VE ANTİFUNGAL DUYARLILIKLARI

Hastanemizde görülen fungal infeksiyonları ve etken dağılımını saptamak, elde edilen
mikozların direnç durumlarını belirlemek; duyarlılığı ve özgüllüğü yüksek, hızlı, basit ve
ucuz bir tanı ve antifungal duyarlılık testinin klinik kullanıma girmesini sağlamak ve
hastaların antifungal tedaviye cevabının belirlenmesi amaçlanmıştır.
KTU Tıp Fakültesi Farabi Hastanesi'nde Ocak 2000-Temmuz 2001 döneminde tüm
servislere yatırılan hastalardan Klinik Mikrobiyoloji laboratuarına gelen kan örneklerinden 27
ve idrar örneklerinden 98 olmak üzere toplam 125 fungal suş ve izole edildiği 110 hasta
değerlendirilmiştir. Suşlar germ tüp testi, klamidospor oluşumu ve API 20C AUX ticari kiti
ile tanımlandı. Her iki klinik örnekden izole edilen suşların dağılımı; % 59.2(74/125)'si C.
albicans, %15.2(19/125)'si C.tropicalis, %12.8(16/125)'i C.parapsilosis, %4.8(6/125)'i
C.krusei, %4(5/125)'ü T.asahii, %1.6 (2/125)'sı C.kefyr iken %2.4(3/125)'ü ise birer izolatla
C.glabrata, C.lipolytica ve C.lusitaniae idi.
Kan kültürlerinden izole edilen suşların %40.7(11/27)'si C.albicans iken
%59.3(16/27)'ü C.albicans dışı Candida suşları idi. Kan kültüründen en sık izole edilen suş
C.albicans olup ikinci sıklıkta C.parapsilosis ve üçüncü sıklıkta C.krusei'dir. İdrar
kültürlerinden izole edilen suşların %64.3(63/98)'ü C.albicans iken %35.7(35/98)'i
C.albicans dışı Candida suşları idi. İdrar kültürlerinden en sık izole edilen suş C.albicans
olup ikinci sıklıkta C.tropicalis ve üçüncü sıklıkta C.parapsilosis' dir.
Suşların amfoterisin B ve flukonazole E test ve standart mikrodilusyon yöntemi ile
araştırılan duyarlılıklarında ise MİK değeri 16g/ml olan bir C.krusei suşunun flukonazole
doza bağımlı duyarlılığı dışında dirençli suş saptanmadı. Standart mikrodilüsyon ve E test
yöntemleri karşılaştırıldığında +2 dilüsyona göre %100 uyumlu olduğu saptandı.
Çalışmamızda elde edilen fungusların 61'i kadın, 49'u erkek hastalardan izole edildi.
Çalışmaya alınan hastaların %37.3(41)'i CYBÜ'nde, %18.2(20)'si Dahiliye servisinde ve
%44.5(49)'u diğer servislerde yatmaktaydı.
Hastaların kliniklerinin %24.5(27/110)'inin kandidemi, %75.5(83/110)'inin kandidüri
ile uyumlu olduğu saptandı. Kandidemili hastaların %70.4(19/27)'ü klinik olarak infeksiyonla

uyumlu olup %29.6(8/27)'sı tek kan kültür pozitifliği olan ve infeksiyonla uyumlu olmayan
geçici kandidemi olarak değerlendirildi. Geçici kandidemi oranımız takip edilen olgularımız
arasında %7.3(8/110)'dür. Bu olguların beşinden C.albicans, ikisinden C.parapsilosis ve
birinden C.kefyr izole edildi. Tedavisiz izlemlerinde olguların hiç birinde mortalite
gözlenmedi. Kandidürili hastaların %22.9(19/83)'u klinik olarak infeksiyonla uyumlu iken,
%77.1(64/83)'i infeksiyonla uyumlu değildi.
Fungal infeksiyonla uyumlu olduğu saptanan toplam 38 hastanın tedavisinde, 24'ünde
kullanılan amfoterisin B preparatının 14'ü lipozomal amfoterisin B, 6'sı klasik amfoterisin B
ve 4'ü Amfoterisin B lipit kompleks, 14'ünde kullanılan flukonazol preparatı ise
triflukonazoldü. Klinik cevap 3-10 gün arasında olup tedavi süresi 7-21 gündü. Tedaviyi
tamamlayamayan 4 hastanın üçü klinik cevap oluşmasına rağmen primer yatış sebebine bağlı
klinik kötüleşme nedeniyle, birine tanı konulup uygun tedavi başlanmasına karşın tedavinin 2.
gününde kaybedildi. Tedaviye cevap oranı ise % 89.5(34/38) olarak saptandı.
Fungal infeksiyon tanısı ile izlenen 110 hastanın 10'u kaybedildi(% 9.1). Bu oran
kandidemili hastalarda %11.1(3/27) iken kandidürili hastalarda %8.4(7/83) olarak tesbit
edildi. Bu iki klinik arasında istatiksel olarak anlamlı fark tesbit edilmedi(P>0.05). Mortalite
en fazla CYBÜ'de(%5.5) olup, mortal seyreden olgulardan izole edilen suşların 4'ü
C.albicans, 4'ü C.tropicalis, 1'i C.parapsilosis ve 1'i C.krusei' idi.
Sonuçlarımıza göre hastanemizde fungal infeksiyonlara neden olan etkenlerden en sık
izole edilen C.albicans'ın %70-80'lere varan oranlarında azalma görülürken diğer Candida
türlerinin oranında artış söz konusudur. Bu artış özellikle nosokomiyal fungemide dikkati
çekmektedir. Hastanemizde potansiyel dirençli Candida türlerinin görülme sıklığının önemli
ölçülerde olduğu, ancak henüz dirençli suşlar ile fungal infeksiyonların gelişmediği
görülmektedir. Ayrıca izole edilen fungal etkenlerin tür düzeyinde tanımlanmasının ve
antifungal duyarlılık testlerinin önemini de göstermektedir. Fungal infeksiyonların tedavisine
karar vermede fungal kültür sonuçlarıyla birlikte klinik bulgular ve altta yatan hastalığın
özelliklerinin de büyük önemi olduğunu vurgulamaktadır. Sonuçlarımızın antifungal direnç
paternlerinin gelişimini önlemeye, geçici kandidemi ve kandidüri gibi klinik antitelerde tedavi
protokollerini oluşturmaya, hastanemiz ve ulusal surveyans çalışmalarına katkı sağlıyacağı
kanaatindeyiz.

Abstract:
Appearance of Fungal Infections and Antifungal Susceptibilities
at Medical Faculty, Farabi Hospital, Karadeniz Technical University
The aim of this study is to determine the fungal infections and their causative agents
distributions, the resistance of the fungi obtained as well as the response of patients to
antifungal treatment and to introduce to the clinical use the quick, simple and cheap antifungal
sensitivity and identification method which is of high specificity and sensitivity.
Totally 125 strains, 27 fungal strains from blood samples and 98 fungal strains from
urine samples which were taken from the patients admitted to all the units at Farabi Hospital,
Medical Faculty, Karadeniz Technical University between January 2000 and July 2001 and
which were studied at Microbiology Lab and 110 patients from whom those strains were
isolated were evaluated. The strains were identified through germ tube test, clamdiospor
formation and a commercial kit labelled API 20C AUX. The distrubition of the strains
isolated from both clinical samples is as follows: while 59.2%(74/125) of the strains was
C.albicans, 15.2%(19/25) C.tropicalis, 12.8%(16/125) C.parapsilosis, 4.8%(6/125) C.krusei,
4%(5/125) T.asahii, 1.6%(2/125) C.kefyr, 2.4%(3/125) was C.glabrata, C.lipolytica and
C.lusitaniae, each with one isolate.
While 40.7%(11/27) of the strains isolated from blood cultures was found to be
C.albicans, 59.3%(16/27) was Candida strains except for C.albicans. The most frequent
strain isolated from blood cultures is C.albicans. However, C.parapsilosis is the strain second
at frequency, whereas C.krusei is the strain third at frequency. While 64.3%(63/98) of the
strain isolated from urine cultures was C.albicans, 35.7(35/98) of them was Candida strain
except for C.albicans. The most frequent strain isolated from urine culture is C.albicans,
C.tropicalis is the second at frequency and C.parapsilosis is the third. No resistant strain
except for dependent sensitivity to flukonazole dose of C.krusei, the MIC value of which is
16µg/ml, was found in the sensitivity of strains studied by means of amfoterecin B and
flukanozole as well as E test and standart microdilution method. When standart microdilution
was compared with E test methods, they were both found to be 100% consistent regardless of
+2 dilution.
The fungus obtained in our study were isolated from the patients, 61 of whom are
women and 49 of whom are men. 37.3%(41) of the patients included in our study were
hospitalized in Surgery care unit, 18.2%(20) of them in Internal unit, and 44.5%(49) of them
in other units. Of patients' clinics, 24.5%(27/110) was found to consistent with candidemia
and 75.5%(83/110) with candiduria. It was also found out that 70.4%(19/27) of the patients

with candidemia were clinically consistent with the infection and that 29.6%(8/27) of them
were subjected to temporary candidemia with a single positivity of blood culture, which is not
in consistency with infection. The rate of temporary candidemia is 7.3%(8/110) among our
cases observed. From five of the cases were isolated C.albicans, from two of them
C.parapsilosis, and from one of them C.kefyr. No mortality was experienced in any of the
cases kept under observation without a certain treatment. While 22.9%(19/83) of the patients
with candiduria were clinically consistent with infection, 77.1%(64/83) of them were not
consistent with infection. In the treatment of totally 38 patients found to be consistent with
fungal infection, while 14 of amphotericin B applied to 24 patients was liposomal form, six
classic form and 4 lipid complex form, flukonozale preparation applied to 14 patients were
triflukonazole. While clinical response was achieved between 3 and 10 days, the treatment
lasted for 7 to 21 days. Of 4 patients who failed to get a complete treatment, 3 were lost due to
clinical worsening based on primary cause for admission to our hospital despite a clinical
response and one died although his/her treatment began after the identification of his/her
disease.The rate of response to treatment was found to be 89.5%(34/38). Of 110 patients
observed due to fungal infection diagnosis, 10 died (9.1%). While the rate was found to be
11.1%(3/27) in patients with candidemia, in patient with candiduria the rate was 8.4%(7/83).
No statistically significant difference between the two clinics was found (p>0.05). Mortality
occured mostly in intensive care unit (5.5%) and of the strain isolated from the cases which
ended in death, 4 were C.albicans, 4 C.tropicalis, 1 C.parapsilosis and 1 C.krusei.
The results we found show that while C.albicans which most frequently appear among
the agents causing fungal infections underwent a decrease at the usual rates of 70-80% in our
hospital, an increase at the rates of other Candida species was observed. Such an increase
becomes noticable particularly in nosocomial fungemia. In our hospital, it was observed that
the frequency of the insidence of potentially resistant Candida species was extremely high,
but that resistant strain as result of fungal infections had yet to develop. In addition, our
results also show the importance of the definition of the fungal agents isolated at a level of
species and of antifungal sensitivity tests. The results also emphasizes that clinical findings
along with the fungal culture results and the characteristics of the underlied disease are of
great importance in the decision to treat fungal infections. We are of the opinion that our
results will certainly make a considerable contribution to the prevetation of development of
antifungal resistance pattern, to the formation of treatment protocols in such clinics as
temporary candidemia and candiduria, as well as to the studies of our hospital and national
surveys.