6 numaralı Halep Şer'iyye Sicili'nin (Sayfa 201-280 ) tercüme ve değerlendirilmesi
An evaluation of Aleppo Court Records number 6 (p 201-280)
Yazar: ALAA ALNHAYER
Danışman: PROF. DR. METİN AKİS
Kilis 7 Aralık Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Tarih = History
Dizin: Defterler = Registers ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Suriye-Halep = Syria-Aleppo ; Tarih = History ; Şeriye sicilleri = Court registers

Özet:
Üzerinde çalıştınız 6 numaralı Halep şer'iyye sicili Şam'da "merkezi vesaiki
tarihîye"'de mevcuttur. Belge 995-999 H-1587-1591 M, tarihlerine aittir. Toplam
362 sayfa ve 1512 adet belgeden oluşan 6 numaralı şer'iyye sicilinin 201-280 sayfa
arası,ArapçadanTürkçe 'ye çevrildi. İçinde bulunan 3 belge Osmanlıcadır. Konular
mucip-i Gılman, katil davası, tımar satışı üzerinedir. Bu belgeler üç kısımda
incelenmiştir:
Bu belgelerde; sosyal yapı, evlilik, boşanma ve nafaka hakkında bilgi
verilmektedir. Mehr-i mukaddem miktarları 80 dînâr ile 120 dînâr arasında
değişmektedir. Peşin ödenen mehr-i muaccel ile genellikle sonradan ödenen mehr-i
müeccelin 60-80 dinar arasında olduğu hesaplanmıştır. Kişinin sevap kazanması için
cariyenin mükatebe yoluyla azat edilişi de yer almaktadır, cariye ve köle 100 - 195
dînâra satılırdı. Miras, vasi ve vekâlet hakkında da bilgi vermektedir.
Halep'teki vakıflarla ilgili işlemlere ait bilgiler incelemiş olduğumuz kayıtlarda
yer almaktadır. İslam hukukçuları arasında en tartışmalı konulardan biri olan vakıf
gayrimenkullerinin tebdili konusunda Halep'te zorunluluk durumunda değişiklik
yapılabildiği görülmektedir. Vakıf yönetimi için bir kişi tayin edilmiştir. Vakıf
yöneticisine "mütevelli el-vakıf " adı verilir, kusuru olduğunda değiştirilmesi gerekir.
Ekonomik yapı, Halep parası, fiyatlar ve gayrimenkul (ev ,dükkan ,han ,
değirmen) gibi satışlar hakkında da bilgileri ihtiva etmektedir. Çeşitli ticari işlemler
ve sair konularla ilgili az sayıda belge bulunmaktadır. Bu dönemde çalışanların
günlük -aylık olarak kaç para aldığından da bahsedilmiştir. İmamlık, mütevellilik ve
çeşitli çalışanların günlük 1 – 96 osmani akçe arası ücret aldığını görüyoruz
Anahtar Kelimeler: Halep Şer'iyye sicilleri,Kadın , Çocuk, köle,Miras, Adli
işleri,vakıf, Fiyatlar, Kira.

Abstract:
The Judicature in the Ottoman empire during the period of 1588 is considered
the ideal example of its time . Furthermore , it is highly respected and equitable for
the human rights . It is notable that such a system is never found neither in Europe
nor in East of Asia .It is worth mentioning that the judgmental documents are
incredibly rich of valuable and great information that talk about the economic ,
criminal and social problems . When I studied these documents that go back to the
year of 1588 , in particular the sixth volume including the pages from 201 till 280 , it
greatly showed fundamental information about the prevailing endowment system
with the its rules .It also includes the export and import that belonging to the
endowment documents which fairly allocate its budget in serving the holy places ,
mosques , schools , people and employees' salaries .It also informs us about the
Muslim woman who totally enjoys with different rights in the fields of work ,
inheritance , dowry and alimony as well . More details have been showed in these
documents especially about the criminal law and the special religious rules of the
individuals and the problems of employees' salaries .One of the critical and sensitive
issue mentioned in these documents is slavery and how the Islamic law / Shariah
deals with it . In Fact, there are a lot issues which are considered to be so important
at that time such as the properties especially houses , shops and farmlands. To be
specific in thissubject , theprices of the houses range from 13 to 200 Dinar while for
theren tal , it is between 2 to 40 Dinar yearly .The price of selling a
shoprangesfrom12 to 400 Dinar , where as for theren tal , it is about 10 to 20 gümüş
kıt'a , and farmlands as well 12 -1000 Dinar . 
Key words: The Judicature in the Ottoman empire , the human rights, the critical, the
properties especially houses , shops and farmlands, theprices of the houses range .