Hemşirelerin eleştirel ve yaratıcı düşünme becerileri ile bireyselleştirilmiş bakım algıları arasındaki ilişki
The relationship between nurses' critical and creative thinking skills and their perceptions of individualized care
Yazar: GİZEM ŞABANOĞLU
Danışman: PROF. DR. RENGİN ACAROĞLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Hasta bakımı = Patient care ; Hastane hemşireleri = Nursing staff-hospital ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Yaratıcı düşünce = Creative thinking

Özet:
Araştırma, hemşirelerin eleştirel ve yaratıcı düşünme becerileri ile
bireyselleştirilmiş bakım algılarını belirleyerek aralarındaki ilişkiyi ve etkileyen
faktörleri incelemek amacı ile tanımlayıcı, ilişki arayıcı ve karşılaştırmalı türde
planlandı.
Araştırmanın evrenini, özel bir hastanede çalışan 260 hemşire oluşturdu.
Örneklemini ise, herhangi bir örnekleme yöntemi kullanılmaksızın, araştırmanın amacı,
içeriği, yöntemi konusunda bilgilendirme sonrası araştırmaya katılmayı kabul eden,
yazılı olarak izin alınan ve cerrahi, dahiliye, yönetim, yoğun bakım ve karma servis
bölümlerinde çalışan 160 hemşire oluşturdu. Verilerin toplanmasında, "Yapılandırılmış
Bilgi Formu", "Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği Beceri Boyutu (EDEÖ-Beceri)", "Ne
Kadar Yaratıcısınız Ölçeği (NKYÖ)" ve "Bireyselleştirilmiş Bakım Skalası-A-Hemşire
Versiyonu (BBSA-Hemşire)" kullanıldı.
Verilerin analizi, SPSS 22.0 paket programı ile tanımlayıcı, karşılaştırmalı ve
ilişki arayıcı istatistikler kullanılarak yapıldı. Hemşirelerin "EDEÖ-Beceri" toplam puan
ortalaması 45,06±5,32, NKYÖ puan ortalaması 8,12±9,0, "BBSA-Hemşire" toplam
madde puan ortalaması 4,10±0,70 idi. "BBSA-Hemşire" alt boyutlara ilişkin madde
puan ortalamalarının "Karar Verme Kontrolü" 4,44±0,79, "Klinik Durum" 4,30±0,79
ve "Kişisel Yaşam Durumu" 4,10±0,85 olduğu belirlendi. Hemşirelerin "EDEÖ-Beceri"
puan ortalaması ile "BBSA-Hemşire toplam", "Kişisel Yaşam Durumu" ve "Karar
Verme Kontrolü" madde puan ortalamaları arasında pozitif yönde, zayıf düzeyde,
"Klinik Durum" madde puan ortalaması arasında ise pozitif yönde, orta düzeyde
istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu (p< 0,05; Tablo 4-15), NKYÖ toplam puan
ortalaması ile BBSA-Hemşire toplam, "Kişisel Yaşam Durumu" ve "Karar Verme
Kontrolü" madde puan ortalamaları arasında pozitif yönde, zayıf düzeyde, "Klinik
Durum" madde puan ortalaması arasında ise pozitif yönde, orta düzeyde istatistiksel
olarak anlamlı bir ilişki bulundu (p<0,05; Tablo 4-15).
Sonuç olarak, hemşirelerin eleştirel düşünme becerilerinin ve bireyselleştirilmiş
bakım algılarının iyi düzeyde olduğu ve aralarında pozitif yönde bir ilişki bulunduğu,
buna karşın, hemşirelerin yaratıcı düşünme becerilerinin yok denecek düzeyde olduğu
ve bireyselleştirilmiş bakım algıları ile arasında pozitif yönde bir ilişki bulunduğu
görüldü. Hemşirelerin bireyselleştirilmiş bakım algılarının ve bilişsel becerilerinin
bireysel özelliklerinden farklı düzeylerde etkilendiği belirlendi.
Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Bakım, Hemşirelik Bakımı, Eleştirel Düşünme,
Yaratıcı Düşünme, Bireyselleştirilmiş Bakım

Abstract:
The study was planned as descriptive, correlational and comparative determine
the nurses' critical and creative thinking skills and individualized care perceptions of
nurses and in order to evaluate the influence of the relations and individual
characteristics between them.
The research population consisted of 260 nurses who worked at a private
hospital. The sampling group consisted of 160 nurses, who were chosen without using
any sampling method from the surgical, internal medicine, management, intensive care
and mixed services of the hospital, who agreed voluntarily to participate the study. The
research data were collected with "Structured Question Form", "Critical Thinking
Disposition Scale- Skill Dimension (CTDS-Skill), "How Creative are You? Scale
(HCYS)" and "Individualized Care Scale-A-Nurse Version (ICS-Nurse version)". The
analysis of the data was carried out using descriptive, comparative and correlational
statistics with SPSS 22.0 package program.
Critical Thinking Disposition Scale- Skill Dimension total score average was
45,06±5,32, How Creative are You? Scale total score average was 8,12±9,0, the total
item points average score of ICS (Nurse version) was 4,10±0,70. Sub-dimensional item
points average of ICS-Nurse version were determined as "Decisional Control"
4,44±0,79, "Clinical Situation" 4,30±0,79 and "Personal Life Situation" 4,10±0,85. A
positive low level of substantive relation was noticed between the nurses' CTDS-Skill
total score average, ICS-Nurse version total item points average, Personal Life Situation
and Decisional Control item point averages (p<0,05; Table 4-15). A positive moderate
level of substantive relation was noticed between the nurses' CTDS-Skill total score
average and Clinical Situation item point average (p<0,05; Table 4-15). A positive low
level of substantive relation was noticed between the nurses' HCYS total score average,
ICS-Nurse version total item points average, Personal Life Situation and Decisional
Control item point averages (p<0,05; Table 4-15). A positive moderate level of
substantive relation was noticed between the nurses' HCYS total score average and
Clinical Situation item point average (p<0,05; Table 4-15).
As a result, it was seen that the critical thinking skills and individualized care
perceptions of the nurses were at a good level and there was a positive relationship
between them. On the other hand, it was seen that the creative thinking skills of the
nurses was negligible and there was a positive relationship between their perceptions of
individualized care. It was determined that the individualized care perceptions and
cognitive skills of nurses were affected at different levels from their individual
characteristics.
Key Words: Nursing, Care, Nursing Care, Critical Thinking, Creative Thinking,
Individualized Care