İnmeli hastaya bakım veren aile üyelerinin bakım yükü ve yaşlı istismar riski arasındaki ilişki
The relationship between caregiver burden of family members caring for patients with stroke and elderly abuse risk
Yazar: YASEMİN KARGI KEVEN
Danışman: DR. FADİME HATİCE İNCİ
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aile = Family ; Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; Hasta bakımı-hastane sonrası = After care ; Hasta yakınları = Patient nearness ; Yaşlılara kötü muamele = Elder abuse ; İnme = Stroke ; İstismar = Abuse

Özet:
Bu araştırmanın amacı inmeli hastaya bakım veren aile üyelerinin bakım yükü ve yaşlı istismar riski arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmanın tipi tanımlayıcı ve ilişki arayıcı bir araştırmadır. Araştırmanın evrenini Denizli Devlet Hastanesi evde bakım birimine başvuran merkez ilçelerde ikamet eden 1276 evde bakım hastası oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini 120 inmeli hasta ve 120 bakım veren aile üyesi oluşturmaktadır. Veriler Tanıtıcı Bilgi Formu, Barthel İndeksi, Hwalek-Sengstock Yaşlı İstismarı Tarama Testi, Bakım verme yükü ölçeği, Bakım veren bireyi tanıtım formu, aile uyum ölçeği kısa formu ile toplanmıştır. Yaşlı istismar riskini yordayan değişkenler çoklu doğrusal regresyon analizi ile test edilmiştir. İstatistiksel anlamlılık için p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Hwalek-Sengstock Yaşlı İstismarı Tarama Testinin 3 alt boyutu vardır, Savunmasız olan yaşlının özellikleri alt boyut ortalaması 1.56±0.97, Kişisel hakların ihlali ve doğrudan istismar alt boyut ortalaması 0.37±0.52, Potansiyel istismar alt boyut ortalaması 0.03±0.67, genel Hwalek-Sengstock Yaşlı İstismarı Tarama Test ortalaması 2.26±1.31 olarak bulunmuştur. Okur yazar olmayan hastanın istismar riski daha yüksektir. Bekar, sosyal güvencesi olmayan, şuanki ilişki durumu kötü olan, bakım verirken yardım eden birisi olmayan bakım verenlerden bakım alan hastanın istismar riski daha yüksektir. H-S YITT ile hastanın yaşı ve bakım yükü arasında pozitif aile uyumu ile negatif ilişki bulunmaktadır. Yaşlı istismarını etkileyen önemli değişkenler sırasıyla bakım yükü, bakım verenin sosyal güvencesi ve hastanın yaşıdır. Bakım verenlerin ve hastaların istismar riski açısından sık aralıklarla izlenmesi, istismar riski saptanan hastanın bakımında farklı seçeneklerin değerlendirilmesi önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between the care burden of family members caring for stroke patients and the risk of elder abuse. The type of the study is descriptive and correlational research. The population of the research consists of 1276 home care patients residing in the central districts who applied to the Denizli State Hospital home care unit. The sample of the study consists of 120 stroke patients and 120 caregiver family members. The data were collected with the Introductory Information Form, the Barthel Index, the Hwalek-Sengstock Elderly Abuse Screening Test, the caregiver burden scale, the caregiver identification form, and the family cohesion scale short form. Variables predicting elder abuse risk were tested with multiple linear regression analysis. For statistical significance, p<0.05 was accepted. Hwalek-Sengstock Elderly Abuse Screening Test has 3 sub-dimensions, Characteristics of the vulnerable elderly sub-dimension mean 1.56±0.97, Violation of personal rights and direct abuse sub-dimension mean 0.37±0.52, Potential abuse sub-dimension mean 0.03±0.67, overall Hwalek-Sengstock Elderly The mean of the Abuse Screening Test was found to be 2.26±1.31. The illiterate patient has a higher risk of abuse. The risk of abuse is higher for the patient who is single, does not have social security, has a bad relationship status, and receives care from caregivers who do not have a helping hand. There is a positive relationship between H-S YITT and the patient's age and burden of care, and a negative relationship with family cohesion. The important variables affecting elder abuse are care burden, caregiver's social security, and patient's age, respectively. It is recommended to monitor caregivers and patients frequently in terms of abuse risk, and to evaluate different options in the care of patients with abuse risk.