Aspartamın testiste neden olduğu apoptotik etkiye karşı kafeik asit fenetil esterin koruyucu etkisi
protective effect of caffeic acid phenethyl ester on apoptotic effect of aspartame caused by testis
Yazar: SEMİHA TÜRE AÇIKGÖZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KAYIHAN KARAÇOR
Düzce Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: Apoptozis = Apoptosis ; Aspartam = Aspartame ; Genler-P53 = Genes-P53 ; Kafeik asit = Caffeic acid ; Kaspazlar = Caspases ; Testiküler hastalıklar = Testicular diseases ; Testis = Testis

Özet:
Günümüzde infertilite, gittikçe artan bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Birçok faktör infertiliteye doğrudan ya da dolaylı olarak sebep olmaktadır. Hastalıklar, yaşam şartları, mesleki koşullar, sigara, alkol, cep telefonu gibi teknolojik aletlerin sık kullanımı, hazır gıdalardaki kimyasal maddeler ve koruyucular en belirgin olanlarıdır. Hazır gıdalar ve gazlı içeceklerde bulunan bu maddelerden birisi de aspartamdır. Aspartam tatlandırıcı olarak özellikle çeşitli gıda ve gazlı içeceklerde yaygın olarak kullanılmaktadır. Şekerden 200 kat daha tatlıdır ancak çok düşük kalorili bir maddedir. Aspartam sindirimden sonra %50 aspartik asit, %40 fenilalanin ve %10 metanole metabolize olur. Bu metabolitler arasında en toksik olanı metanoldür ve metanolün de metabolize olmasıyla formaldehit meydana gelir. Aspartamın başka dokular üzerine toksik etkisinin olduğu çalışmalarda gösterilmiştir ama testis üzerine olan apoptotik etkisiyle ilgili bir çalışma bulunmamaktadır. Kafeik Asit Fenetil Ester ise bal arıları tarafından üretilen propolisin bir bileşenidir. Fenolik bir bileşik olan CAPE'in antioksidan, antienflamatuar, antiviral, antikanser gibi birçok özelliği vardır. Çalışmamızda Aspartamın testis üzerinde varsa olumsuz etkisini göstermeyi ve Kafeik Asit Fenetil Ester ile bu olumsuz etkilerin ne kadar azaltılabileceğini görmeyi amaçladık. Deney için 2-3 aylık, 29 tane erkek fare kullanıldı. Denekler; Kontrol, Sham, CAPE, ASP ve CAPE+ASP olmak üzere beş gruba ayrıldı. 35 gün boyunca CAPE ve CAPE+ASP grubuna intraperitoneal olarak 20 mg/kg dozunda CAPE verildi. ASP ve CAPE+ASP grubuna da gavaj yoluyla 50 mg/kg dozunda aspartam verildi. Sonuç olarak histolojik incelemelerde gruplar arasında patolojik bir değişiklik görülmedi. Cleaved Kaspaz-3 kullanılarak yapılan immunohistokimyasal boyamada ise gruplar arasında bir farklılık bulunmadı. Kaspaz 8 ve P53 ekspresyonlarına bakıldığında ise aspartamın  testiste p53 aktivasyonunu azalttığı ve buna bağlı olarak apoptoza gidişi yavaşlattığı görüldü.

Abstract:
Nowadays, the frequency of infertility is increasingly confused as a problem. Many factors cause infertility either directly or indirectly. Frequent use of technological tools such as diseases, living conditions, occupational conditions, smoking, alcohol, mobile phone, chemical substances and preservatives the most prominent of these factors. One of these ingredients found in ready-to-eat foods and carbonated beverages is aspartame. Aspartame is widely used as a sweetener, especially in a variety of food, carbonated beverages and medicines. It is 200 times sweeter than sugar, but it is a very low calorie substance. After aspartame digestion is metabolized to 50% aspartic acid, 40% phenylalanine and 10% methanol. The most toxic among these metabolites is methanol, and formaldehyde occurs when methanol is also metabolized. Studies have shown that aspartame has toxic effects on other tissues, but there is no study of the apoptotic effect on testicles. CAPE, is a component of propolis produced by honey bees .CAPE, a phenolic compound, has many features such as antioxidant, anti-inflammatory, antiviral anticancer.In this study, we aimed to show the negative effects of aspartame on testis, if any, and to see how much these negative effects can be reduced with caffeic acid phenethyl ester. 29 male mice were used for the experiment. The subjects; The control was divided into five groups as Sham, CAPE, ASP and CAPE + ASP. CAPE and CAPE + ASP were given intraperitoneally at a dose of 20 mg / kg for 35 days. ASP and CAPE + ASP were given aspartame at a dose of 50 mg / kg by gavage. As a result, no pathological change was observed between the groups in histological examination. In immunohistochemical staining using Cleaved Caspase-3, there was no difference between the groups. As for Caspase 8 and P53 expressions, it was seen that aspartame reduced p53 activation in the testis and, accordingly, slowed the progression to apoptosis.