Spor federasyonlarının mali yapısının olimpik federasyonlar özelinde incelenmesi ve gelir gider tabloları üzerinden değerlendirilmesi
Analysis of the financial structure of sports federations specially of olympic federations and evaluation on income expense statements
Yazar: MUHAMMET ÇOLAK
Danışman: DOÇ. DR. PINAR KARACAN DOĞAN
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı / Spor Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Spor = Sports

Özet:
Günümüzde hızla gelişen spor olgusu ve spor sektörü, spor yönetiminin yapı taşlarından biri olan spor federasyonlarını çağın gelişim ve değişimine uygun bir yapılanmaya mecbur bırakmaktadır. Spor federasyonları da bu değişimden etkilenmektedir. Türkiye'de sporun sevk ve idaresinden sorumlu Gençlik ve Spor Bakanlığının bağlı birimi olan Spor Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Anayasanın 59. maddesindeki hükmünü gerçekleştirirken, faaliyetlerini sürdüren spor federasyonlarına da belli sorumluluklar yüklemektedir. Araştırma kapsamında federasyonların tanımı ve geçirmiş olduğu evreler ve yapıları ile ilgili bilgilere yer verilmiştir. Ayrıca konumuzu ilgilendiren kanun ve yönetmelikler incelenmiş, federasyonların mali yapılarıyla ilgili bilgilere yer verilmiştir. Federasyonların mali yapılarını analiz amacıyla gelir kalemleri ve en fazla gelir elde ettiği/edebileceği kalemler açıklanmış, ayrıca 2019-2021 yıllarına ait Denetim Kurulu raporlarından elde edilen gelir-gider kalemleri ile ilgili analizler yapılmıştır. Yapılan analiz sonuçlarına göre; yaz olimpiyat oyunları olan federasyonların 2019-2021 mali yılları içerisinde gelir kalemleri içerisinde en büyük payın Spor Toto geliri olduğu ikinci sırada Bakanlık Yardımı olduğu, diğer gelir kalemlerin toplam gelirlerine oranla düşük olduğu, yani öz gelir elde etmekte yetersiz olduğu tespit edilmiştir. Federasyonların gider kalemlerine bakıldığında yurt içi ve yurt dışı faaliyet giderlerinin birçok federasyon için düşük olduğu, birçok federasyonun personel giderinin yüksek olduğu, eğitim alt yapı harcamalarının çoğunda yetersiz olduğu, yılsonu durumlarında bir sonraki yıla borç devirlerinin olduğu tespit edilmiştir. Tüm bu analizlerin sonuçlarından yola çıkarak federasyonların gelirlerini artıracak, giderlerinin amaç ve faaliyetlerine uygun giderler oluşmasına katkı sağlayacağı düşünülen önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Nowadays, the rapidly developing sports phenomenon and the sports sector oblige sports federations, which are one of the building blocks of sports management, to structure in accordance with the development and change of the age. Sports federations have also been affected by this change. The General Directorate of Sports Services, which is the subordinate unit of the Ministry of Youth and Sports responsible for the administration and administration of sports in Turkey, imposes certain responsibilities on sports federations that continue their activities, while carrying out the provision in Article 59 of the Constitution.. Within the scope of the research, information about the definition of federations, the phases they have gone through and their structures are given. In addition, the laws and regulations concerning our subject were examined and information about the financial structures of the federations was given. In order to analyze the financial structures of the federations, income items and the items that they can earn / can earn the most income were announced, and analyzes were made about the income-expenditure items obtained from the reports of the Board of Auditors for the years 2019-2021. According to the results of the analysis; It has been determined that the biggest share among the income items of the Summer Olympic games federations in the 2019-2021 financial years is Spor Toto income, the Ministry's Aid is the second, which is low compared to the total income of other income items, that is, they insufficient to generate own income. Looking at the expense items of the federations, it has been determined that the domestic and international operating expenses are low for many federations, the personnel expenses of many federations are high, the education infrastructure expenditures are insufficient in most of them, and there are debt transfers to the next year at the end of the year. Based on the results of all these analyzes, suggestions have been made that are thought to increase the incomes of the federations and contribute to the formation of expenses in accordance with the objectives and activities of their expenses