Lübnan Hizbullahı'nın dönüşüm süreci
Lebanese Hizbullah's transformation process
Yazar: İ. HALİT ELÇİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İLKER AKTÜKÜN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Din-siyaset ilişkileri = Religious-politics relations ; Hizbullah = Hizbullah ; Lübnan = Lebanon ; Terörizm = Terrorism ; İdeoloji = Ideology ; İran = Iran ; İslamiyet = Islam ; İslamiyet = Islam ; İsrail = Israel

Özet:
Bu çalışmada, politik ve askeri gücüyle şu anda Lübnan politikasında belki de en etkili aktör olan Lübnan Hizbullahı incelenmektedir.Hizbullah, son dönemlerde İslamiyet'le ilgili tüm konularda olduğu gibi, esas olarak iki karşıt tutumla değerlendiriliyor. Bunlardan biri, ABD/Batı ve İsrail cephesinden bakarak Hizbullah'ı bir terör örgütü olarak ?şeytanlaştırıyor?. Diğeri ise siyasal İslamcıların cephesinden bakarak olağanüstü yüceltiyor ve ?kutsallaştırıyor?. Bu tezde bu iki uçlaştırıcı ve madde ötesine taşıyıcı yaklaşımın dışına çıkılarak Hizbullah ?bu dünyanın? bir olgusu olarak ele alınıyor.Hizbullah, İran İslam Devriminin Şii halklar nezdinde yarattığı coşku ve heyecan ortamında kurulmuş ve ilk döneminde Lübnan'a yönelik ?İslam Devrimi? gibi ?ideolojik/idealist? hedefler doğrultusunda keskin bir radikalizm sergilemiştir. Ancak İsrail'e karşı direniş savaşı sırasında, özellikle 1990'da İç Savaşın sona ermesinin ardından köklü bir dönüşüm geçirmiş, İslami kimliğini korumakla birlikte ?Lübnanlaşmış? ve kitlesel bir siyasi hareket olarak kendisini yeniden konumlandırmıştır. Bu çalışma, Hizbullah'ın dönüşümünün nedenlerini ve dinamiklerini -İran bağlantısı, kitleselleşmesi ve sınıf tabanı, ideolojik arka planı, Lübnan politikasındaki önemli gelişmeler vb bağlamlar içinde- incelemektedir.

Abstract:
In this study, Lebanon?s Hizbullah, which is maybe the most influential actor in today?s Lebanon policy with its politic and military power, is being analyzed.Hizbullah, as for all other matters relating to Islam recently, is basically evaluated with two contrary attitudes. One of them is ?demonizing? Hizbullah as a terrorist organization with the perspective of USA/Western and Israel. Other is extremely glorifying and ?sanctifying? it with the perspective of political Islam. The issue is discussed in this study beyond these two approaches that polarize the issue and place Hizbullah beyond material; and the matter is handled as an event of ?this world?.Hizbullah was founded in the atmosphere of Iranian Islamic Revolution, which has generated enthusiasm and excitement among Shiite peoples, and displayed a sharp radicalism in its first period in accordance with the ?ideological/idealistic? aims such as ?Islamic Revolution?. However, during the resistance against Israel, especially after the Civil War has ended in 1990, it has experienced a fundamental transformation and ?Lebanonized? preserving the Islamic identity and relocated itself as a mass political movement. This study examines the reasons and dynamics ? within the Iranian connection, popularization and class base, ideological background, important developments in Lebanese policy and similar contexts ? behind the transformation of Hizbullah.