Ergenlerde bağlanma stilleri ve akran zorbalığının sosyometrik seçimler üzerinden incelenmesi
An examination of attachment styles and peer bullying in adolescents through sociometric choices
Yazar: İREM KARAKAŞ PEHLİVAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL DURSUN
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma, ortaokulda öğrenim gören öğrencilerin, bağlanma stilleri ve akran zorbalığının sosyometrik seçimler üzerinden incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemi, Ordu'nun Ünye İlçesinde 2023-2024 eğitim öğretim yılında öğrenimlerine devam eden,  247 kız (%54.2), 209 erkek (%45.8) toplam 456 ortaokul öğrencisinden oluşmaktadır. Araştırmada, Sosyodemografik Bilgi Formu, Erken Ergenlerde Bağlanma Ölçeği, Akran Zorbalığı Belirleme Ölçeği Ergen Formu ve Sosyometrik Seçim Formu kullanılarak öğrencilerden bilgi toplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 22.2 istatistik paket programı ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde; bağımsız örneklemler t testi, Pearson ve Spearman korelasyon analizi, Mann Whitney U Testi, Kruskal-Wallis Testi,  Kikare testi ve Tek yönlü varyans analizi (ANOVA) testleri kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda; güvenli bağlanma stili ile akran zorbalığı arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunurken, kaygılı ve kaçınan bağlanma stilleri ile akran zorbalığı arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmuştur. 8. Sınıf öğrencilerinde akran zorbalığı ve sosyometrik seçilim puanları arasında, negatif yönlü, anlamlı bir korelasyon ilişki tespit edilmiştir.  Diğer sınıflar için; sosyometrik seçilim puanlarından görev alanı seçilim puanı ile akran zorbalığı arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Akran zorbalığında alt sınıfların zorba ve kurban puanlarının, üst sınıflarınkinden anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur. Ayrıca akran zorbalığına karışmış öğrencilerin, nötr öğrencilere göre sosyometri testi seçilme puanlarının anlamlı derecede düşük olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin bağlanma stilleri, akran zorbalığı cinsiyete göre anlamlı farklılıklar göstermemektedir. Ancak kız öğrencilerin sosyometri görev alanı puanlarının erkeklerden anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur.  Araştırmada elde edilen bulgular, eğitim alanı bağlamında tartışılmış olup, bunlara ilişkin önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study was conducted to examine attachment styles and peer bullying of secondary school students through sociometric choices. The sample of the study consisted of a total of 456 secondary school students 247 female (54.2%), 209 male (45.8%) continuing their education in the 2023-2024 academic year in Ünye District of Ordu. In the study, information was collected from the students using the Sociodemographic Information Form, Early Adolescent Attachment Scale, Peer Bullying Identification Scale Adolescent Form and Sociometric Selection Form. The obtained data were analyzed with SPSS 22.2 statistical package program. In the analysis of data; independent ranges t test, Pearson and Spearman correlation analysis, Mann Whitney U Test, Kruskal-Wallis Test, Chi-square test and One-way analysis of variance (ANOVA) tests were used. As a result of the analyzes, a significant negative relationship was found between secure attachment style and peer bullying, while a significant positive relationship was found between anxious and avoidant attachment styles and peer bullying. In 8th grade students, a negative and significant correlation was found between peer bullying and sociometric selection scores. For the other grades, a significant negative correlation was found between the sociometric selection scores, task area selection score and peer bullying. In peer bullying, the bully and victim scores of the lower grades were found to be significantly higher than the bully and victim scores of the upper grades. In peer bullying, the bully and victim scores of the lower grades were found to be significantly higher than those of the upper grades. It was also found that students who were involved in peer bullying had significantly lower sociometry test selection scores than neutral students. Students' attachment styles and peer bullying did not show significant differences according to gender. However, it was found that the sociometry task area scores of female students were significantly higher than male students. The findings obtained in the study were discussed in the context of the field of education and suggestions were made.