Yaşlı diyabetli hastaların insülin kalemi kullanımıyla ilgili bilgilerinin belirlenmesi
Determination of elderly diabetic patients' knowledge related to insulin pen usage
Yazar: HANİFE BÖRKÜ
Danışman: PROF. DR. BİRSEN YÜRÜGEN
Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Yaşlı Diyabet Hastalarının İnsülin Kalemi Kullanımıyla İlgili Bilgilerinin Belirlenmesi
Tedavisinde insülin kullanan yaşlı diyabet hastalarının, insülin kalemini doğru ve etkin kullanabilmesi için yeterli bilgiye sahip olması gerekmektedir. Bu çalışmada; yaşlı diyabet hastalarının insülin kalemi kullanımıyla ilgili bilgileri değerlendirilmiştir.
Tanımlayıcı tipte olan araştırmanın örneklemini İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi diyabet polikliniğine başvuran, tedavisinde insülin kullanan 100 yaşlı diyabet hastası oluşturmuştur. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından oluşturulan "Hasta Bilgi Formu" ve "İnsülin Bilgi Formu" ile toplanmıştır. Verilerin analizinde ortalama, sayı, yüzde, ki kare test ve fischer test kullanılmıştır.
Diyabetli yaşlı bireylerin %55'inin kan şekeri ölçümünü kendini kötü hissettikçe yaptığı belirlenmiştir. Bireylerin %61'i kullandığı insülinin adını, %86'sı kullandığı insülinin etki süresini, %77'si kullandığı insülin dozunda hangi durumlarda değişiklik yapacağını, %49'u kullandığı insülin çeşidini ve yemekten ne kadar süre önce yapılacağını bilmemektedir. Hastaların %60'ı insülin enjeksiyonu öncesi kalemin havasını çıkarmadığını, %41'i insülin enjeksiyonu yapmadan önce ellerini yıkamadığını, %33'ü insülin kalem iğnesini derinin içinde hiç bekletmediğini, karışım insülin kullanan hastaların %23,8'i insülini hiç karıştırmadığını ifade etmiştir. Son bir hafta içinde hipoglisemi yaşayan hasta oranı %48, hiperglisemi yaşayanların oranı %83'dür. Hastalardan tüm enjeksiyon bölgelerini kullananların oranı %1, insülin enjeksiyonu yapmayı unutan hasta oranı %53, insülin uygulamada zorlanan hasta oranı %51dir. Hastaların %95'i insülin kullanımıyla ilgili eğitim almış olup, %87'si eğitimi diyabet hemşiresinden almıştır.
Çalışmanın sonucunda bireylerin insülin kullanımıyla ilgili bilgilerinde eksiklikler olduğu görülmektedir. Diyabetli bireylere verilen eğitimlerin daha kapsamlı olması, tekrar edilmesi ve takibinin yapılması bu eksikliklerin önlenmesi için önerilebilir.

Anahtar Kelimeler: Diyabetes mellitus, Yaşlılık, İnsülin kullanımı, Eğitim, Hemşire

Abstract:
Determination of Elderly Diabetic Patients' Knowledge Related to Insulin Pen Usage
         Older diabetic patients who use insulin in their treatment should have enough knowledge to use the insulin pen correctly and effectively. In this research; knowledge of the elderly diabetic patients was evaluated about the use of insulin pens.
        A sample of the descriptive type of the study was 100 elderly diabetic patients who are using insulin, applied to the diabetes polyclinic of Istanbul University Cerrahpaşa Medical Faculty. The data of the study were collected by the "Patient Information Form" and "Insulin Information Form" formed by the researcher. Mean, number, percentage, chi square test and fischer test were used for the analysis of the data.
       It has been determined that 55% of elderly diabetic patients were checking blood sugar measurements whenever they felt dizzy. Eighty-one percent of patients do not know the name of the insulin they use, 86% do not know how long they use insulin, 77% don't know how they change their insulin dose, 49% do not know the type of insulin they use and do not know injection must be done how long before the meal. Sixty percent of the patients did not remove the airway before insulin injection, 41% did not wash their hands before injecting insulin, 33% never kept the insulin pen needle couple of seconds inside the skin at the end of injection, 23.8% of patients using mixed insulin expressed that they never shake the insulin pen. The rate of patients experiencing hypoglycemia in the last week is 48% and the rate of those experiencing hyperglycemia is 83%. The rate of patients who use all injection sites is 1%, the rate of patients who forget to inject insulin is 53%, the rate of patients who have difficulty in insulin application is 51%. 95% of the patients were trained in the use of insulin, and 87%  were educated by the diabetes nurses.
       As a result of the study, it appears that there is a lack of knowledge about the use of insulin by individuals. More included, repetition and follow-up of the training given to diabetic patients can be suggested to prevent these insufficiencies.

Key words: Diabetes mellitus, Old age, Insulin use, Education, Nurse