Ergenlerde akran zorbalığı, psikolojik belirtileri ve zorbalıkla baş etme tutumlarının incelenmesi
Adolescent bullying, the psychological symptoms and coping strategies investigation of bullying
Yazar: ZEYNEP ÇAĞIRGAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEDA BAYRAKTAR
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Bölümü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Uygulamalı Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akran zorbalığı = Peer victimization ; Başa çıkma = Coping ; Lise öğrencileri = High schools students ; Psikolojik belirtiler = Psychological symtoms ; Tutumlar = Attitudes ; Zorbalık = Bullying ; Öğrenci tutumu = Student attitude

Özet:
Bu çalışma, 9. ve 10. Sınıf öğrencilerinde akran zorbalığı rollerinin genel dağılımı, yaş, cinsiyet, sınıf düzeyi, okul başarısı, okul güvenliği, psikiyatrik destek alıp almama durumu, kardeş sayısı, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, aileden destek alıp almama durumu, arkadaşlardan destek alıp almama durumu değişkenlerine göre dağılımını, psikolojik belirtilerini ve zorbalıkla baş etme yöntemlerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evreni İstanbul ili Esenyurt, Başakşehir, Beylikdüzü ve Avcılar ilçelerinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı liselerin 9. ve 10. Sınıf öğrencileridir. Araştırmanın örneklemini, bir çok programlı lise, dört anadolu lisesi, üç teknik ve endüstri meslek lisesi, bir  kız meslek lisesi ve bir sağlık meslek lisesinde öğrenim gören, toplam 555 öğrenci oluşturmuştur. Öğrencilerin cevap formları incelendiğinde, maddelerin çoğunun boş bırakıldığı cevap formaları çalışmadan çıkarılmış ve değerlendirmeler 536 öğrenci üzerinden yapılmıştır.
Çalışmada veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel bilgi formu, Akran Zorbalığı Kurbanları Belirleme Ölçeği(Gültekin ve Sayıl 2005), Akran Zorbaları Belirleme Ölçeği (Pekel, 2004), Kısa Semptom Envanteri (Şahin ve Durak, 1994), Zorbalıkla Baş Etme Ölçeği (Dölek, 2002) kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin istatistiksel çözümlemelerinde, SPSS (Sosyal Bilimler için İstatistik Programı) 21 paket programı kullanılmıştır.
Verilerin analizinde frekans hesaplama, Ki-Kare Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Varyans analizi sonucunda F değerinin anlamlı çıkması durumunda farkın hangi gruplardan kaynaklandığını belirlemek amacıyla tamamlayıcı hesaplardan post-hoc Scheffe Testi kullanılmıştır. Bulgular tablolaştırılarak yorumlanmıştır.
Tezin son kısmında ise araştırmadan elde edilen bulgular literatürde bulunan diğer araştırma bulguları ile karşılaştırılarak tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Akran zorbalığı, Ergenler, Akran Zorbalığı Rolleri, Psikolojik Belirti, Zorbalıkla Baş Etme.

Abstract:
This study has been carried out in order to analyze 9th and 10th grade students in the bullying roles general distribution, age, gender, grade level, school performance, school safety, psychiatric support, number of siblings, maternal education, parental education status, family support of receiving a status, receives support from friends is the state variable according to the distribution of psychological symptoms and coping with bullying .The population of this study is the 9th and 10th grades of public school students  that are in Başakşehir, Esenyurt, Beylikdüzü and Avcılar, in İstanbul.
555 students from a  lot of multi-programmed high schools, 3 technical and industrial vocational high schools, 3 anatolian high schools ,a vocational school for girls, a health vocational school have contributed to this study. When analyzing their answer forms,it has seen that many of the items left blank and they have been  excluded from the study and evaluation of the answer jerseys are made out of 536 students. In the study, as data collection tool, the researcher's  personal information form, Bullying Victims Scale (Gultekin and Sayıl, 2005), Peer Bullying  Identification Scale (Pekel, 2004), the Brief Symptom Inventory (Şahin and Durak, 1994), bullying Coping Scale (Dölek, 2002) have been used. In the statistical analysis of the data obtained in this study, SPSS (Statistical Program for Social Sciences) software package was used 21.
Frequency calculations Ki-Square test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA)  have been used while analyzing the data. As a result of analysis of variance is significant, the F values in order to determine which group differences caused by, post-hoc Scheffe Test of complementary accounts have been used. Findings have been  interpreted in tables.
In the last part of the thesis research findings in the literature, have been  discussed in comparison with other research findings.

Key Words: Peer Bullying, Adolescents, Peer Bullying Roles, Psychological Symptoms, Coping with bullying.