Türkiye'de enflasyon ve işsizliğin ekonomik büyüme üzerindeki etkileri
Effects of inflation and unemployment on economic growth in Turkey
Yazar: SERHAT BAŞBUĞA
Danışman: DOÇ. DR. HAYRİ ABAR
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Dalgacık dönüşüm tekniği = Wavelet transforms technique ; Dalgacık dönüşümleri = Wavelet transforms ; Ekonomi = Economy ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Ekonomik etki = Economic effect ; Enflasyon = Inflation ; Regresyon analizi = Regression analysis ; İşsizlik = Unemployment

Özet:
Enflasyon, işsizlik ve ekonomik büyüme kavramları ülkelerin genel ekonomik gelişimlerinin değerlendirilmesinde temel teşkil eden değişkenlerdir. Bu ekonomik değişkenlerin ekonomide yarattıkları olumsuz etkileri minimuma indirmek için politika yapıcılar birçok farklı politika geliştirmektedirler. Bu nedenle değişkenler arasındaki ilişkinin tespit edilmesi uygulanacak olan iktisat politikasına yön vermesi açısından oldukça önemlidir. Bu çalışmanın amacı; enflasyon ve işsizliğin farklı zaman periyotlarında ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini araştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda 1980-2020 yılları arasında  enflasyon, işsizlik ve ekonomik büyüme değişkenlerine ait yıllık verilerle ekonometrik analiz yapılmıştır. Dalgacık Dönüşümü Analizi ile seriler farklı zaman periyotlarına ayrıştırılmış daha sonra ADF (Augmented Dickey Fuller) birim kök testi ile serilerin durağanlığı sınanmış ve son olarak değişkenler arasındaki ilişkiyi araştırmak için Regresyon Analizi uygulanmıştır. Analiz sonucunda elde edilen sonuçlara göre; tüm zaman periyotlarında enflasyon ve işsizliğin ekonomik büyümeyi ters yönde etkilediği sonucuna varılmıştır. Tüm periyot sonuçları birlikte değerlendirildiğinde işsizliğin büyüme üzerindeki etkisi genel olarak enflasyonun etkisinden fazla olduğu ve düzenli olmamakla birlikte zaman periyodu uzadıkça işsizliğin büyüme üzerindeki etkisinin arttığı, enflasyonun büyüme üzerindeki etkisinin ise azaldığı gözlemlenmiştir. Aynı şekilde periyot uzadıkça işsizlik ve enflasyonun büyüme üzerindeki etkisi yani modelin açıklama gücünün arttığı sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Enflasyon, İşsizlik, Ekonomik Büyüme, Dalgacık Dönüşümü Analizi, Regresyon Analizi.

Abstract:
The concepts of inflation, unemployment, and economic growth are the variables that form the basis for the evaluation of the general economic development of countries. Inflation and unemployment are crucial to determine the relationship between the variables guiding the economic policy to be applied. The aim of this study is to investigate the effects of inflation and unemployment on economic growth in different time horizons. For this purpose, econometric analysis was conducted with annual data on inflation, unemployment, and economic growth variables between 1980 and 2020. The series were decomposed into different time horizons with Wavelet Transform Analysis, then the stationarity of the series was investigated with the ADF (Augmented Dickey-Fuller) unit root test, and finally, Regression Analysis was applied to investigate the relationship between the variables. According to the results obtained as a result of the analysis; It is concluded that inflation and unemployment affect economic growth in the opposite direction in all time horizons. When all time horizons results are evaluated together, it is observed that the effect of unemployment on growth is generally higher than the effect of inflation although it is not regular, the effect of unemployment on growth increases as the horizons gets longer, while the impact of inflation on growth decreases. Likewise, as the horizon gets longer, it is concluded that the effect of unemployment and inflation on growth, that is the explanotory power of the model increases.
Keywords: Inflation, Unemployment, Economic Growth, Wavelet Transform Analysis, Regression Analysis.