Kemoterapi alan hastalarda semptom kontrolü ve hemşirelik bakımından memnuniyet
Symptom control and satisfaction with nursing care in patients receiving chemotherapy
Yazar: IŞIL DOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EYLEM PASLI GÜRDOĞAN
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Hasta bakımı = Patient care ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Neoplazmlar = Neoplasms ; İlaç tedavisi = Drug therapy ; İlaç tedavisi-kombine = Drug therapy-combination

Özet:
Kesitsel ve tanımlayıcı tipteki bu araştırmanın amacı, kemoterapi alan hastaların yaşadıkları semptomların şiddetini ve hemşirelik bakımından memnuniyetlerini belirlemek ve aralarındaki ilişkiyi incelemektir.
Araştırma; Ocak 2015 – Kasım 2015 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin onkoloji kliniklerinde kemoterapi tedavisi alan 141 hasta ile yürütüldü. Veriler, "Hasta Bilgi Formu", "'Kanserli Hastalarda Edmonton Semptom Tanılama Ölçeği", ve "Kemoterapi Hastalarında Hemşirelik Bakımından Memnuniyet Ölçeği" kullanılarak toplandı.
Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalamasının 53,35±10,24, %53,9'unun erkek, %79,4'ünün evli, %64,5'inin ilköğretim ve altı eğitim seviyesinde, %62,4'ünün gelirinin giderine eşit olduğu, %44'ünün ilçede yaşadığı belirlendi. Hastaların %39'unun klinik tanısının gastrointestinal sistem kanserleri ile ilgili olduğu,  %64,5'inin kanser evresinin ikinci evrede, %74,5'inin kemoterapi tedavisine başlama süresinin 0-1 yıl arasında ve %30,4'ünün beş kür ve üzerinde kemoterapi aldığı belirlendi.
Hastaların Edmonton Semptom Tanılama Ölçeği'nden aldıkları toplam puan ortalamalarına göre en şiddetli yaşadıkları ilk üç semptomun, yorgunluk (6,02±3,8), endişe (4,97±3,3) ve üzüntü (4,75±3,27), Kemoterapi Hastalarında Hemşirelik Bakımı Memnuniyet Ölçeği toplam puan ortalamasının 102,91±25,33 olduğu bulundu.
Hastaların Kemoterapi Hastalarında Hemşirelik Bakımından Memnuniyet Ölçeği toplam puan ortalamalarının, hastaların eğitim durumu, aylık gelir durumu, yaşanılan yer, klinik tanı, hastalık evresi, kemoterapi kür sayısı, tedavi süresi ve şekline göre istatiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği belirlendi (p<0,05). Hastaların yaşları arttıkça hemşirelik bakımından memnuniyetlerinin arttığı, alınan kemoterapi kür sayısı arttıkça hemşirelik bakımından memnuniyetin azaldığı bulundu (p<0,05).
Hastaların yaşadıkları ağrı, bulantı, üzüntü, endişe, uykusuzluk,  iştahsızlık ve kendini iyi hissetmeme semptomlarının şiddeti ile hemşirelik bakımından memnuniyet düzeyleri arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu, hastaların yaşadıkları semptomların şiddeti arttıkça memnuniyet düzeylerinin düştüğü bulundu (p<0,05).
Bu sonuçlar doğrultusunda, hemşirelik bakımından memnuniyeti arttırmak için öncelikle kemoterapi alan hastaların yaşadıkları semptomların şiddetinin belirlenmesi, sonuçlar doğrultusunda hastanın bakım ihtiyaçlarının tespit edilmesi ve gerekli bakımın verilmesi önerilmektedir.

Anahtar kelimeler: Kanser, kemoterapi, semptom kontrolü, hemşirelik bakımı, hasta memnuniyeti.

Abstract:
The aim of this cross-sectional and descriptive study was to determine the severity of symptoms experienced by patients receiving chemotherapy and their satisfaction with nursing care and to examine the relationship between them.
The study was carried out on January 2015 – November 2015 in an oncology service of a hospital with 141 patients undergoing chemotherapy treatment. The data were collected with "Patient Information Form", "Edmonton Symptom Assessment Scale for Cancer Patients", and "The Satisfaction with Nursing Care Scale in Chemotherapy Patients".
The mean age of the patients included in the study was 53.35 ± 10.24 years, 53.9% were male, 79.4% were married, 64.5% were in primary and lower education level, 62.4% were equal to income expenses, 44% live in the country were determined. 39% of the patients were diagnosed with gastrointestinal system cancers, 64.5% were in the second stage of the cancer stage, 74.5% were between 0-1 years of initiation of chemotherapy and 30.4% received five cycles or more of chemotherapy.
According to the total score average of the patients obtained from Edmonton Symptom Diagnosis Scale the first three most severe symptoms were founded fatigue (6.02 ± 3.8), anxiety (4.97 ± 3.3) and sadness (4.75 ± 3.27). The total score average of the Nursing Care Satisfaction Scale in Chemotherapy Patients was 102.91 ± 25.33. It was determined that the total score average of the patients' satisfaction with nursing scale showed statistically significant difference according to education level, monthly income status, place of residence, clinical diagnosis, disease stage, number of chemotherapy cures, duration of treatment and shape (p <0.05). It was found that as the age of the patients increased their satisfaction with nursing care, and as the number of chemotherapy cures increased, satisfaction with nursing care decreased (p <0.05). Patients experienced pain, nausea, sadness, anxiety, insomnia, loss of appetite and self-feeling symptoms with the severity of satisfaction levels of nursing care was a significant relationship between the negative, while the severity of the symptoms experienced increased satisfaction levels were decreased. (p<0.05).
In line with these results, in order to increase the satisfaction of nursing care, firstly, it is recommended to determine the severity of the symptoms experienced by the patients receiving chemotherapy, to determine the care needs of the patients and to provide the necessary care.

Keywords: Cancer, chemotherapy, symptom control, nursing care, satisfaction of the patient