Pediatri uzmanlık öğrencilerinin ve  pediatri uzmanlarının otizm spektrum bozukluğu konusundaki farkındalıklarının değerlendirilmesi
Evaluation of knowledge and attitudes of pediatric residency students' and pediatric specialists' on autism spectrum disorder
Yazar: GÜLCE ÇİTİL
Danışman: PROF. DR. SALİHA ŞENEL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dr. Sami Ulus Çocuk Sağl. ve Has. Eğt. ve Arş. Hast. / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Pediatri = Pediatrics ; Tıp eğitimi = Education-medical ; İntörnlük ve asistanlık = Internship and residency

Özet:
Otizm spektrum bozukluğunun (OSB) prevalansı günümüzde dikkat çekici düzeyde artmıştır ve şu anda en yaygın gelişimsel bozukluklardan biri olarak kabul edilmektedir. Gelişimsel gecikmesi olan, özellikle de konuşma gecikmesi olan çocuklarda ayırıcı tanıda OSB düşünülmelidir. OSB hastalarında uygun davranışsal terapi ve rehabilitasyon tedavisi prognozu önemli ölçüde etkiler. Bu nedenle erken tanı koymak, OSB'yi erken aşamada tedavi etmek açısından önemlidir. Pediatristler, OSB'nin belirti ve semptomlarını tanıyabilmeli, erken tanı koymak ve bozukluğu erken aşamada tedavi edebilmek için semptomların varlıklarına dikkat etmelidirler. Çalışmamızda pediatri uzmanlık öğrencileri ve pediatri uzmanlarının OSB konusundaki bilgi düzeyi;  inanış ve deneyimlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Hedefimiz erken tanının prognozda bu kadar önemli olduğu OSB'nin klinik pratikte pediatristler tarafından ne kadar tanınabildiğini göstermektir.
Materyal ve Metod
Ankara Dr. Sami Ulus Kadın Doğum, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde Mart 2019 tarihinde, gönüllü toplam 101 pediatri uzmanı ve ilk yılını tamamlamış pediatri uzmanlık öğrencisi çalışmaya dahil edildi. Katılımcılara demografik verilerin sorgulandığı ve ayrıca OSB hakkında iki bölümden oluşan toplam 35 maddelik çoktan seçmeli anket yüz yüze görüşme tekniği ile uygulandı. Tanı ile ilgili birinci bölüm DSM-V 'e göre düzenlendi. Bilgi, inanış ve deneyimler ile ilgili ikinci bölümde ise katılımcıların tecrübeleri ile ilgili bilgi almak amaçlı çok karıştırılan ve tartışılan konular hakkındaki maddelerle düzenlendi.
Bulgular
Katılımcıların  %76,2'si kadın % 23,8'i erkekti. Katılımcıların ortalama yaşı 33,1 ± 7,6 yıl; ortanca yaş 30 yıl idi (25-59). %55,4'ü pediatri uzmanlık öğrencisi, %44,6'sı pediatri uzmanı idi. Birinci bölümden (tanı ölçütleri ile ilgili bölüm) tüm katılımcıların aldıkları ortalama puan 10 üzerinden 5,78±1,65 idi. Pediatri uzmanlık öğrencilerinin birinci bölümden aldığı ortalama puan 5,35±1,5 idi. Pediatri uzmanlarının aldığı ortalama puan ise 6,31±1,68 idi. Birinci bölümde alınan puanlar açısından pediatri uzmanları ve pediatri uzmanlık öğrencileri arasında istatistiksel fark bulundu (p<0,05). İkinci bölümünden (bilgi, inanış, deneyim ile ilgili bölüm) tüm katılımcıların aldığı ortalama puan 25 üzerinden 14,04±3,07 idi. Pediatri uzmanlık öğrencilerinin ikinci bölümden aldığı ortalama puan 13,69±3 idi. Pediatri uzmanlarının aldığı ortalama puan ise 14,48±3,15 idi. İkinci bölümde alınan puanlar açısından pediatri uzmanları ve pediatri uzmanlık öğrencileri arasında istatistiksel fark bulunmadı (p>0,05).
Sonuç
Çalışmamızda, pediatri uzmanlarının ve uzmanlık öğrencilerinin OSB ile alakalı bilgi ve farkındalıklarının yetersiz olduğu saptanmıştır. Erken tanının ve erken müdahalenin hastaların prognozunda bu kadar önem arzettiği bir hastalık grubunda, farkındalığın az olması dikkat çekici, üstünde düşünülmesi gereken ve acil önlem alınması gereken bir konudur. Bu nedenle OSB konusundaki bilgi düzeylerini artırmak için ders programlarında OSB konusuna daha çok yer vererek, gerekirse tekrarlayan kurslarla, seminerler ile bilgiler pekiştirilerek, OSB'li çocuklarla karşılaşma ihtimali en çok olan pediatristlerimizin farkındalığını artırmak öncelikle hastaya, ailesine ve içinde beraber yaşadığımız topluma oldukça fayda sağlayacaktır.

Anahtar kelimeler: Otizm, Otizm Spektrum Bozukluğu, Pediatri Uzmanı, Pediatri Uzmanlık Öğrencisi, Farkındalık

Abstract:
Background
The prevalence of Autism Spectrum Disorder (ASD) has increased dramatically and is now considered as one of the common developmental disorders recently. ASD should be considered in the differential diagnosis of children diagnosed with developmental delay, especially those with delay at speech. Because proper behavioral therapy and rehabilitation therapy affect the prognosis in ASD patients, early diagnosis is crucial for treating ASD at an early stage. Pediatricians should be able to recognize the signs and symptoms of ASD, and should pay attention to the presence of symptoms in order to make an early diagnosis and to treat the disorder at an early stage. In this study, we aimed to asses and compare the level of knowledge of pediatric residency students and pediatric specialists and their attitudes and experiences concerning the ASD. Our aim was to demonstrate how well ASD is recognized by pediatricians in clinical practice to consider the importance of early diagnose on prognosis.
Material and Methods
In March 2019, 101 pediatric specialists and pediatric residency students who completed their first year were included in the study at Sami Ulus Maternity, Children's Training and Research Hospital, Ankara. A 35-item multiple-choice questionnaire consisting of two parts about the demographic data of ASD was administered to the participants using the face-to-face interview. The first part of the choices related to diagnosis was arranged according to DSM-V. The second part was based on knowledge, attitudes and experiences and therefore questions was organized according to literature about the confusing subjects and debating topics in order to get information about the experiences of the participants.
Result 
According to our results, 76.2% of the participants were female and 23.8% were male. The mean age of the participants was 33.1 ± 7.6 years and the median age was 30 years. 55.4% were pediatric residency students and 44.6% were pediatric specialists. The average score of all participants in the first part (related to diagnostic criteria) was 5.78 ± 1.65 on a 10 point scale. The average scores of pediatric residency students and pediatric specialists were 5,35±1,5 and 6,31±1,68 respectively. In the first part, there was a statistical significance between pediatric specialists and pediatric recidency students in terms of scores (p <0.05). As for second part (related to knowledge, attitudes and experience),  the average score of all participants was 14.04 ± 3.07 on a 25 point scale. The mean score of the first year pediatric recidency students was 13.69 ± 3 and the mean score of pediatric specialists was 14.48 ± 3.15 respectively. There was no statistical difference between pediatric specialists and pediatric recidency students in terms of scores obtained in the second part (p> 0.05). Conclusion 
It has been determined that the knowledge and awareness of pediatric specialists and residency students about ASD was insufficient. In such diseases where early diagnosis and early intervention are critical in the prognosis of patients, the lack of awareness is a remarkable issue that needs to be considered and urgent measures must be taken to avoid it. Therefore, to provide assistance and benefit to patients, families and society, we need to increase the level of knowledge and the awareness our pediatricians about ASD who are most likely to encounter these children. This can be possible by giving more place to the ASD issue in their curriculum and reinforcing this information with repeated courses and seminars.

Key words: Autism, Autism Spectrum Disorder, Pediatric Specialist, Pediatric Residency Students, Awareness