Tedavi sürecinde hekim-hasta ilişkisi, ortak karar verme ve hasta memnuniyeti
Physician-patient relationship in treatment process, shared decision making and patient satisfaction
Yazar: FATIMA YÜCE
Danışman: DOÇ. DR. NİLGÜN ÖZÇAKAR
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Doktor-hasta ilişkileri = Physician patient relations ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Karar verme = Decision making ; Tedavi = Treatment

Özet:
Tedavi düzenlemede hekim-hasta ilişkisi, ortak karar verme ve hasta memnuniyeti
Dr. FatımaYÜCE,Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği AD.İnciraltı /İZMİR
Amaç: Hastaların tedavi sürecinde hekimleriyle olan ilişkileri, ortak karar vermenin uygulanması konusundaki düşünceleri, beklentileri ve bunların hasta memnuniyeti ile ilişkisini ortaya koyarak hastaların tedavi sürecine katılımlarının nasıl gerçekleştirilebileceği konusuna katkıda bulunmak amaçlanmıştır.
Yöntem:Çalışmamız 1-31 Aralık 2013 tarihleri arasında İzmir ili Balçova ilçesinde bir Aile Sağlığı Merkezine (ASM) başvuran ve reçete yazılan gönüllülerin katılımıyla gerçekleştirilen kesitsel bir çalışmadır. Katılımcılara araştırmacı tarafından hazırlanan demografik bilgiler ve hastanın görüşlerini içeren sorularla, hastaların hekimini değerlendirmeye yönelik EUROPEP (PatientsEvaluate General/ FamilyPractice) ölçeğinin Türkçe formundan oluşan bir anket yüz yüze görüşme yöntemiyle araştırmacı tarafından uygulanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 15.0 programında ki-kare, T-testi ve ANOVA testleri kullanılmış, p<0.05 anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya bir ASM'de reçete yazılan 300 hasta alınmıştır. Katılımcıların %66,7'si kadın, %64,0'ü lise ve üzeri eğitimde olup yaş ortalamaları 45,92±13,83'tür.Katılımcıların tedavi düzenlenme sürecindeki tercihleri 3 grupta kategorize edildi. Bunlar; %63,3 "hekimle ortak karar verme", %32 "hekim karar versin", %4,7 "hekim tedavi seçeneklerini sunsun kendim karar vereyim" şeklindeydi. Katılımcıların ortalama toplam hasta memnuniyeti ölçek puanları 89,9±18,23 idi. Alt ölçeklerde klinik davranış 64,80+13,43, hizmet organizasyonu 25,15+6,80 bulundu. Hasta memnuniyeti ölçek puanları, yazılan ilaç hakkında bilgilendirme yapılanlar, ilaç yazılırken fikirleri sorulanlar ve yan etkiler konusunda bilgilendirilenlerde daha yüksekti (p<0,05). 
Sonuç: Tedavi verme sürecinde hasta merkezli yaklaşım, ortak karar verme hasta-hekim ilişkisini olumlu etkilemektedir. Bu durum tıbbi bakım açısından memnuniyet üzerine de etkilidir. Tıbbi bakım için oldukça değerli olan bu yaklaşımın Aile hekimleri tarafından benimsenmesi ve tedavi sürecine katılması gerektiği inancındayız.

Anahtar Kelimeler: Hasta-hekim ilişkisi, Tedavide ortak karar verme, Hasta memnuniyeti

Abstract:
Objective: To expose patient-physician relationship, patients' thoughts and expectations about shared decision making in treatment process and relation between these topics and patient satisfaction.
Method: This is a cross-sectional study which participants were prescribed outpatients applied to primary care center (PCC) in 1-31 December 2013. A questionnaire including demographic information, patient' opinions and Turkish form of EUROPEP (Patients Evaluate General/Family Practice) scale was administered by the researcher face to face. SPSS 15.0 software, chi-square,t-test and ANOVA were used in evaluation of the data.p<0.05 was considered significant.
Results:Of respondents 66.7% were female, 64.0% percent were high educated and the mean age 45.92±13.83. Totally 300 patients had prescribed in a PCC were included in the study. Preferences of patients in treatment organizing process were categorized in three groups. "shared decision making with the physician"(63,3%), "physician should decide"(32,0%), "physician should offer treatment options and I should decide"(4,7%). Total patient satisfaction scale mean score was 89,9±18,23. Clinical behavior subscale score was 64,80±13,43.Service organization subscale score was 25,15±6,80. Patient satisfaction scale scores were high who had asked ideas while had been prescribing and had given information about drugs and their side effects(p<0,05).
Conclusion: Shared decision making as patient centered approach in the process of treatment, affects positively the patient-physician relationship. This fact is also effective on satisfaction of patients in medical care. We believe that this approach which is quite valuable for medical care should have been adopted and participated in treatment process by the family physicians

Keywords: Patient-physician relationship in treatment process, Shared decision making, Patient satisfaction