Karşılaştırmalı Hukuk kuramı ve Orta Çağda İngiltere'nin anayasacılık hareketleri örneği
Théorie du droit comparé et le cas du constitutionnalisme Anglais au Moyen Age
Yazar: CAN TURGUT
Danışman: DOÇ. DR. BİRDEN GÜNGÖREN BULGAN
Galatasaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Anayasa = Constitution ; Anayasacılık = Constituonalism ; Hukuk kuramları = Law theories ; Kamu hukuku = Public law ; Karşılaştırmalı hukuk = Comparative law ; Orta Çağ = Middle Ages ; İngiltere = England

Özet:
Çalışmada karşılaştırmalı hukukun kuramsal zemini aktarılarak çağdaş karşılaştırmalı anayasa hukuku çalışmalarının hukuk bilimi içerisinde nasıl ele alınması gerektiği incelenmiştir. Öncelikle, karşılaştırmalı hukukun tarihsel süreç içerisinde nasıl ortaya çıktığı ve geliştiği ortaya konmuştur. Bu gelişim çizgisi ışığında karşılaştırmalı anayasa hukuku çalışmalarının seyri aktarılmış ve ana akım çalışmalarda uygulanmakta olan yöntem ve kuramlar eleştirilmiştir. Bu eleştirilerden sonra karşılaştırmalı hukuk çalışmalarının yapılabilmesi için ele alınan örneklerin hukuk sistemlerinin oluşumunun siyasi, hukuki ve toplumsal boyutlarıyla ele alınması gerekliliği vurgulanmıştır. Böylece karşılaştırmalı hukuk, farklı disiplinler ile iletişime geçmeye elverişli bir hukuk disiplini olarak karşımıza çıkabilecektir. Karşılaştırmalı hukuk çalışmalarının yapılabilmesi için tanımlanması gereken yeni ve dinamik bir hukuk anlayışının gerekliliği vurgulanmış ve bu hukuk algısıyla Orta Çağ İngiltere'sinde gerçekleşen anayasacılık hareketleri ele alınmıştır. İngiltere anayasacılık hareketleri karşılaştırılabilir bir örnek olarak kurgulandıktan sonra bu haliyle common law sisteminin gelişimi ve buna etki eden siyasi ve toplumsal olgular ortaya konulmuştur. Common law sisteminin ortaya çıkışını başlı başına bir anayasacılık hareketi olarak değerlendiren bu çalışma, sonuç olarak, Kıta Avrupası hukuk sistemlerindeki anayasacılık hareketlerinin de ancak siyasi, hukuki ve toplumsal boyutlarıyla tarihsel bir süreç içerisinde ele alınırsa anlaşılabileceğini iddia etmektedir. Karşılaştırılan hukuk sistemlerindeki benzerlikler ve farklılıkların ortaya konulmasının ötesinde, belirli meta kavramların anayasacılık hareketlerinin anlaşılması için gerekli olduğunun altı çizilmektedir.  Böylece karşılaştırılan hukuk sistemleri, hukuka ilişkin temel soruların cevaplarının bulunabileceği örnekler haline dönüştürülmektedir. Karşılaştırmalı hukukun da bu çalışmaların yapıldığı bir disiplin olarak anlaşılmasıyla, hukuka içkin soruların cevaplandırılabileceği bir alan yaratma amacı taşımaktadır.

Abstract:
The purpose of this research is to explain the comparative law theory in line with the need to understand how comparative constitutional law studies are done in contemporary scholarship. Firstly, the historical development of comparative law studies has been examined. The development of comparative constitutional studies, its methods and theories have been criticized. Building up on this critical perspective, in comparative legal studies, the importance of taking a multi-disciplinary approach has been praised. It has been suggested that by considering the political, legal and social elements when doing comparisons, comparative law can communicate and exchange ideas with other disciplines. The requirement to have a dynamic definition of law has been highlighted and pursuant to that, the constitutionalism movements in medieval England has been explained. After situating the English constitutionalism movement as a comparable case, the formation of the common law system analysed in relation to the political and social elements. The formation of common law system has been conceptualized as a constitutionalism movement itself. It has been argued that the Continental European case should be analysed similar to the case of England in terms of putting forward the formation processes while taking into account the political, social and legal dimensions. By doing so, it is expected that the arguments can be more than simply pointing out the differences and similarities in the comparable cases. Consequently, comparative law can be understood as a discipline where research can answer core problems and questions about law and legalities.