Ortaöğretim kurumlarının kurum kültürü bağlamında değerlendirilmesi ve Erzurum ilinde bir uygulama
The evaluation of secondary school institutions within the framework of organizational culture: The case of Erzurum province
Yazar: MESUT ZIVALI
Danışman: PROF. DR. MEHMET SERDAR ERCİŞ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations
Dizin: Kurumsal kültür = Corporate culture ; Okul kültürü = School culture ; Ortaöğretim kurumları = Secondary education institutions ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Ölçekler = Scales

Özet:
Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmen ve idarecilerin kurum kültürü algı düzeylerinin belirlenmesi bu araştırmanın temel amacını oluşturmaktadır. Bu amaçtan yola çıkarak kurum kültürü olgusu özetlenmiştir. Ortaöğretim kurumlarında görev yapan öğretmen ve idarecilerin kurum kültürü algı düzeyleri cinsiyet, yaş, çalışma süresi, okul türü ve bölüm değişkenleri etrafında değerlendirilmiştir.
Araştırmanın örneklemi rastgele örnekleme yöntemi ile seçilen 435 öğretmen ve idarecidir. Araştırmanın verileri kişisel bilgi formu ve Terzi (2005) tarafından geliştirilen "Okul Kültürü Ölçeği" ile toplanmıştır. Okul kültürü ölçeğine yönelik yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucu geçerliliği ve güvenirliği tespit edilmiştir. Ayrıca AMOS 24.0 programıyla da doğrulayıcı faktör analiz yapılarak ölçeğin model uygunluğu bulunmuştur. Araştırma, Google Formlar üzerinden katılımcılara uygulanmıştır. Araştırma verilerinin analizinde SPSS 22.0 programı kullanılmıştır. Değişkenlerin normal dağıldığı tespit edilerek parametrik testler uygulanmıştır. Araştırmada betimsel istatistik ve çıkarımsal istatistik analizleri yapılmıştır. Çıkarımsal istatistiğe ilişkin bağımsız gruplar t-testi ile iki grup arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Tek faktörlü anova analizi ile de üç veya daha fazla grup arasındaki ilişkiye bakılıp hangi gruplar arasında ilişkinin olduğunu öğrenmek içinde Post Hoc testlerinden faydalanılmıştır.
Araştırmanın analizleri sonucunda öğretmen ve idarecilerin görev kültürünü başat kültür olarak gördüğü bulunmuştur. Kadın katılımcıların erkek katılımcılara oranla destek kültürü alt boyutu algı düzeylerinin daha olumlu olduğu görülmüştür. Yaş ve çalışma süresi arttıkça görev kültürü eğiliminin de arttığı tespit edilmiştir. Anadolu Liselerinin bürokratik kültür algı düzeylerinin daha yüksek olduğu bulunmuştur. İdarecilerin meslek dersi öğretmenlerine göre destek, başarı ve görev kültürü alt boyutlarına daha olumlu yaklaştığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Determining the organizational culture perception levels of teachers and administrators working in secondary education institutions is the main purpose of this research. Based on this purpose, the phenomenon of corporate culture was summarized. Institutional culture perception levels of teachers and administrators working in secondary education institutions were evaluated around the variables of gender, age, working time, school type and department.
The sample of the research is 435 teachers and administrators selected by random sampling method. The data of the research were collected with the personal information form and the "School Culture Scale" developed by Terzi (2005). As a result of the exploratory factor analysis for the school culture scale, its validity and reliability were determined. In addition, confirmatory factor analysis was performed with the AMOS 24.0 program and the model suitability of the scale was found. The research was applied to the participants via Google Forms. SPSS 22.0 program was used in the analysis of the research data. It was determined that the variables were normally distributed and parametric tests were applied. In the research, descriptive statistics and inferential statistics analyzes were made. The relationship between the two groups was examined with the independent groups' t-test for inferential statistics. Post Hoc tests were used to look at the relationship between three or more groups with a single factor ANOVA analysis and to find out which groups there is a relationship between.
As a result of the analysis of the research, it was found that teachers and administrators see the duty culture as the dominant culture. It was observed that the perception levels of the support culture sub-dimension of the female participants were more positive than the male participants. It has been determined that as age and working time increase, the tendency for task culture also increases. It was found that the bureaucratic culture perception levels of Anatolian High Schools were higher. It was determined that administrators approached the sub-dimensions of support, success and duty culture more positively than vocational course teachers.