Çukurova koşullarında danelik mısır (Zea mays indentata Sturt.) çeşitlerinde bazı agromorfolojik özellikler ile kalite parametrelerinin belirlenmesi
Determination of agromorphological and quality traits of dent corn varieties (Zea mays indentata Sturt.) grown in çukurova conditions
Yazar: SERKAN YAĞBASANLAR
Danışman: PROF. DR. FARUK TOKLU
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, farklı tohumculuk firmalarından sağlanan ve Çukurova Bölgesinde
birinci ürün koşullarında yaygın olarak yetiştirilen 20 adet at dişi melez mısır çeşidinin
bazı agromorfolojik özellikleri ile kalite parametrelerini belirlemek amacıyla 2023 yılında
Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Çiftliği arazisinde tesadüf
blokları deneme desenine göre üç tekrarlamalı olarak kurulmuştur.
Araştırmada, incelenen çeşitler arasında koçan püskülü çıkarma süresi, ilk koçan
yüksekliği ve koçan çapı hariç tepe püskülü çıkarma süresi, bitki boyu, sap kalınlığı, koçan
boyu, koçan ağırlığı, koçanda dane sayısı, bin dane ağırlığı, hektolitre ağırlığı, dane nem
içeriği, dane verimi, nişasta oranı, yağ oranı ve protein oranı özellikleri bakımından
istatistiki düzeyde önemli farklılıklar saptanmıştır.
Bu araştırmadan elde edilen bulgulara göre, denemede yer alan mısır çeşitlerinin
tamamında ilk koçan yüksekliğinin makineli hasat açısından uygun niteliklere (110 cm'nin
üzerinde) sahip olduğu saptanmış ve dane verimi bakımından P0937 (1417.0 kg/da) ve
LG30701 (1416.0 kg/da); nişasta bakımından DKC6980 (% 71.90) ve P0937 (% 71.87);
protein bakımından P1241 (% 10.23), LG30692 (% 9.97) ve KWSKONTIGOS (% 9.93)
çeşitlerinin önerilmesi uygun görülmüştür.
Karakterler arası ilişkilere göre dane verimi ile koçan çapı, koçan ağırlığı, bin dane
ağırlığı, hektolitre ağırlığı, nem içeriği ve nişasta oranı arasında önemli olumlu ilişkiler,
dane verimi ile bitki boyu ve protein oranı arasında ise önemli olumsuz ilişkiler
saptanmıştır.

Abstract:
In this study, 20 dent corn hybrid varieties provided by the private seed companies
which were commonly grown in Çukurova Region Conditions were grown on the field of
Çukurova University, Research and Application farm according to Randomised Complete
Block Design with three replications to evaluate agromorphological and quality traits in
2023 crop season.
According to results of the experiment, all genotypes were statistically significant
for tasseling period, plant height, stem thickness, ear length, ear weight, number of grains
per ear, 1000 grain weight, test weight, grain moisture content, grain yield, starch content,
fat content and protein content out of ear flowering period, first ear height and ear
diameter.
According to the findings of this research, it was determined that all of the corn
varieties included in the experiment had suitable qualities for machine harvesting (over 110
cm) in first ear height and it was deemed appropriate to recommend P0937 (1417.0 kg/da)
and LG30701 (1416.0 kg/da) in terms of grain yield. ; DKC6980 (71.90%) and P0937
(71.87%) in terms of starch; P1241 (10.23%), LG30692 (9.97%) and KWSKONTIGOS
(9.93%) varieties in terms of protein.
According to the relationships between characters, significant positive relationships
were found between grain yield and ear diameter, ear weight, thousand kernel weight,
hectolitre weight, moisture content and starch ratio, and significant negative relationships
were found between grain yield and plant height and protein ratio.