Halk sağlığı ile ilgili metinlerin çevirisi
Translation of texts on public health
Yazar: ESRA NUR ACAR
Danışman: PROF. DR. MİNE YAZICI
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çeviribilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Mütercim-Tercümanlık = Translation and Interpretation
Dizin: Halk sağlığı = Public health ; Metin = Text ; Metin dil bilim = Text linguistics ; Tıp = Medicine ; Tıp literatürü = Medical literature ; Çeviri = Translation ; Çeviri bilim = Science of translation

Özet:
Tıp çevirisi geçmiş zamanlardan günümüze değin önem arz eden teknik çeviri türlerinden biridir. Tıp metinlerinin bir alt türü olan halk sağlığı ile ilgili metinler ise önemi gittikçe artan ve toplumun sağlığını doğrudan etkileyen konular üzerine yazılmış, genellikle bilgilendirici amaç taşıyan metinlerdir. Doğrudan sağlık ile ilişkili olduklarından bu metinlerin işlevsel çevirisi de büyük önem taşımaktadır.
Bu tez çalışmasının amacı, halk sağlığı ile ilgili metinlerin çevirilerinin çeviri tümellerinden yola çıkarak işlevselliğini sorgulamak ve bu metinlerin çevirileri konusunda çeviriyi yapan ve yaptıran kurumlara farkındalık yaratmaktır. Bu amaçla özellikle broşürlerin her kesim hastaya seslenmesi göz önüne alınarak çeviri tümellerinden yola çıkılmış ve özellikle basitleştirme tümeli esas alınarak mikro düzlemde dilsel işlemlerin çevirilerde ne ölçüde yerine getirilip getirilmediği WordSmith yazılımı kullanılarak incelenmiştir.  Bu bağlamda halk sağlığı alanından seçilmiş beş adet kitap, beş broşür ve beş kullanma kılavuzu tezin bütüncesine dahil edilmiştir. Basitleştirme tümelinin tür/türce oranı, ortalama cümle uzunluğu ve sözcüksel yoğunluk ölçütleri temel alınarak söz konusu metinler incelenmiştir. Bu çerçevede toplumun her kesimine seslenen bu metinlerin işlevselliği ise Christina Nord tarafından öne sürülen işlevsellik kuramı bağlamında yorumlanarak sözkonusu metinlerde basitleştirme işlemlerinin işlevselliği gerekçelendirilmeye çalışılmıştır.
Dolayısıyla çalışmadan elde edilecek veriler betimlenerek bu metinlerdeki basitleştirme tümelinin varlığı hakkında yorumlar yapılacak ve bu metinlerin ve çevirilerinin işlevsellikleri ele alınacaktır. 


Anahtar Kelimeler: Tıp Çevirisi, Halk Sağlığı İle İlgili Metinler, Çeviri Tümelleri, Basitleştirme Tümeli, İşlevsellik, Halk Sağlığı ile ilgili Alt Metinler

Abstract:
Medical translation is one of the technical translation types carrying its importance since past. One of the sub-types of medical translation, texts regarding public health have an increasing importance and are written on issues directly affecting public health and have informative function. Since they are directly related to health, functional translation of these texts are significant, as well.
The present thesis statement aims to investigate the functionality of the translation of texts regarding public health and raise an awareness for initiators and performers of the translations of these texts. To that end, given the fact that especially brochures address to patients from all walks of life, this study is based on translation universals and, in terms of especially simplification universal, examines to what extent linguistic procedures are performed in micro level in translations via WordSmith software. In this context, the study corpus includes five books, five brochures and five manuals in the field of public health. These texts are examined basing on type/token rate, mean sentence length and lexical density criteria of simplification universal. Within this frame, the functionality of these texts addressing people from all walks of life are examined and interpreted according to functionality theory of Christiana Nord, and the functionality of simplifying procedures in these texts are aimed to be justified.
Therefore, data obtained from the present study will be described, the presence of simplification universal in these texts will be interpreted and the functionality of these texts and their translations will be examined. 


Keywords: Medical Translation, Resources of Public Health, Translation Universals, Simplification Universal, Functionality, Sub-texts of Public Health.