Pediatrik açık kalp cerrahisi sonrası görülen hiperlaktateminin sıklığı, mortalite, morbidite ve risk faktörleri ile ilişkisi
The relationship between frequency, mortality, morbidity, and risc factors of hyperlactatemia which seems after pediatric open heart surgery
Yazar: SONAY OĞUZ
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN CEYRAN
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery

Özet:
Amaç: Hiperlaktatemi, açık kalp cerrahisi sonrası yaygın görülen bir metabolikbozukluktur (1). Hiperlaktatemi ölümcül seyredecek hipoperfüzyonun erkenhabercisi olabilmesi açısından, kan laktat seviyesinin takibi kritik olgularda, erkenkurtarıcı müdahale sansı verebilecektir (2). Bu tez çalısmasında pediatrik açık kalpcerrahisi uygulanan olgularda hiperlaktatemi sıklığının arastırılması, iliskiliolabilecek risk faktörlerinin tespiti, postoperatif morbidite ve mortalite ile iliskisininsaptanmasını amaçladık.Gereç - Yöntemler: Ocak 2008 ? Temmuz 2008 tarihleri arasında ErciyesÜniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi Kliniğinde hipotermikkardiyopulmoner bypass ile açık kalp cerrahisi uygulanan 45 pediatrik olguçalısmaya dahil edildi. Olgulardan preoperatif, intraoperatif, postoperatif 1. ve12.saat, olmak üzere toplam dört adet laktat örneği alındı. Ortalama laktat değerinin3 mmol/L ve üzerinde olduğu yüksek laktat ile 3 mmol/L'nin altında olduğu normallaktat grubları olusturuldu. ?liskili risk faktörlerini tespit edebilmek için olgularınbelirlenen parametreleri hazırlanan formlara kaydedildi. Olgularda hiperlaktatemisıklığı, iliskili olabilecek risk faktörleri, morbidite ve mortalite ile iliskisi istatistikselolarak hesaplandı.Bulgular: Ocak 2008 ? Temmuz 2008 tarihleri arasında toplam 45 pediatrik olguçalısmaya dahil edildi. 45 olgunun 33'ü (%73.3) normal laktat (NL) grubuna, 12'si(%26.7) yüksek laktat (YL) grubuna dahil edildi. YL grubunda sınırda bir mortaliteiliskisi tespit edildi (p=0.052). Body surface area (BSA), yas, düsük debi sendromu(DDS), intraoperatif inotropik destek ihtiyacı (?D?) ve yoğun bakımda ?D?, mekanikventilatör süresi (MVS), mortalite ile iliskili risk faktörleri olarak tespit edildi(p<0.05). Hiperlaktatemi ile iliskili risk faktörü olarak DDS, idrar outputu, metabolikasidoz bulundu (p<0.05).viiiSonuç: Yoğun bakım takibindeki hastalarda laktat konsantrasyonu hastalığınciddiyetini göstermek için iyi bir göstergeç olsa da, açık kalp cerrahisi sonrasıpediatrik olgular için yeterli sayıda çalısma ve meta analizler olusmamıstır. Fakatmevcut veriler doğrultusunda hastalığın seyri ve ciddiyetinin göstergesi olarak vegerekli müdahale için zaman kazandıracak erken haberci olabilmesi nedeni ile rutintakiplere girebilecek bir parametre olarak gözükmektedir.Anahtar kelimeler: Hiperlaktatemi, pediatrik açık kalp cerrahisi, mortalite, riskfaktörleri.

Abstract:
Aim: Hyperlactatemia is a common methabolic disorder after open heart surgery.Hiperlactatemia can be an early result of hypoperfusion and can be mortal and it canprovide immediate and appropriate treatment in critical cases. We aimed toinvestigate frequecy of hyperlactatemia, detection of related risc factors andrelationship between postoperative morbidity and mortality with patients which weperformed open heart surgery in this thesis study.Material and Method: 45 pediatric patients which operated with hypothermiccardiopulmonary bypass technique at Erciyes Univercity Medical FacultyCardiovascular Surgery Department between January 2008-July 2008 were includedstudy group. Preoperative, intraoperative, postoperative 1?th hour and postoperative12?th hour total four lactat level had taken and patients divided into two groups thatthose was normal and high lactat levels according to mean lactat levels border of 3mmol/L. All parameters recorded to prepared forms for determination of related riscfactors. Hyperlactatemia frequency, related risc factors and relationship betweenmorbidity and mortality was calculated statistically from all patients.Findings: 45 pediatric patients was included to study between January 2008- July2008. 33 patints (%73.3) was in normal lactat (NL) and 12 patients (%26.7) was inhigh lactat (HL). A borderline relationship found between mortality and high lactatgroup (p=0.052). BSA, age, LDS, inotropic agent need of intraoperative andemergency unit and mechanic ventilation time was detected as mortality related riscfactors. (p<0.05). LDS, urinary output and methabolic acidosis was found ashyperlactatemia related risc factors (p<0.05).Result: Although lactate concentration is an important predictor for showing theseverity of disease at intensive care unit , there is not enough study or meta analysisabout pediatric open heart surgery but acording to present data it can show the coursexand severity of disease and can be an early predictor that which can permit enoughtime for necessary interventions to us and so it could be a routine parameter in thefuture.Key Words: Hyperlactatemia, pediatric open heart surgery, mortality, risc factors