Kısıtlar teorisi temelli süreç katkı muhasebesinin yönetim muhasebesi aracı olarak kullanımı ve bir imalat işletmesinde uygulama
Use of throughput accounting, based on the theory of constraints, as a tool for management accounting and, application in a manufacturing operaton
Yazar: SEVDE AKKAŞ
Danışman: DOÇ. DR. DENİZ UMUT DOĞAN
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kısıt teorisi = Constraint theory ; Muhasebe = Accounting ; Süreç katkı muhasebesi = Throughput accounting ; Yönetim = Management ; Yönetim muhasebesi = Management accounting ; Üretim işletmeleri = Production companies

Özet:
Rekabetçi ortamın gereklerinden olan düşük fiyata ve yüksek kaliteye sahip ürün sunumu, geleneksel sistemin bu ihtiyacı karşılayamaması nedeniyle teknoloji alanında atılan adımları beraberinde getirmiş ve aynı zamanda bir takım yeni yönetim anlayışlarının ortaya çıkmasını sağlamıştır. Stokları ve maliyeti azaltırken, kaliteyi artırma anlayışı söz konusu yeni yönetim anlayışlarından birisidir. Öte yandan, ileri düzeydeki üretim teknolojilerinin işletmelerce stratejik ve sistematik olarak kullanılabilmesi için ise modern yönetim araçları geliştirilmiştir. Dr. Goldratt tarafından ortaya çıkartılan Kısıtlar Teorisi ve yenilikçi yönetim muhasebesi aracı olan Süreç Katkı Muhasebesi söz konusu modern yönetim araçlarından birisidir

Bu çalışmada, süreç katkı muhasebesinin işletme kârlılığına etkisini ölçmek ve elde edilen sonuçları yatırım ve fiyatlandırma kararları aşamalarında değerlendirmek amacıyla, keşifsel ve tanımlayıcı nitelikli bir olay çalışması uygulanmıştır. Sonuçlar göstermektedir ki, işletmede bir kısıt bulunmakta ve işletme bu kısıttan habersiz olması nedeniyle kapasitesini etkili kullanamamaktadır. Ayrıca, süreç muhasebesinin her iki yöntemine göre ürün maliyetleri hesaplandığında; geleneksel yönteme göre, ürünlerin birim başına kâr tutarları artmıştır.

Abstract:
The product presentation with low prices and high quality as a requirement of the competitive medium has brought steps to take within the technological fields, and caused new administrative approachesto appearsince the traditional system couldn't be enough to meet the requirements. One of these new administrative approaches is increasing the quality while decreasing the costs and stocks. On the other hand, in order to make businesses use the high production technologies, new administration tools have been developed.One of these modern administrative tools is the Theory of Constraints and Throughput Accounting, as a reformist administrative accounting tool, by Dr. Goldratt.

In this study, an exploratory and defining qualitative case study has been applied to measure the contribution of throughput accounting to the profitability of the businesses and use the results to evaluate in pricing and investment decision phases. The results show that there is a constraint in the company and the company operates non-efficiently, because of being unaware of this constraint. In addition, when the production costs are calculated with the both of two methods of the throughput accounting, the profit per product has increased, compared to the traditional methodology.