Tunceli sarımsağında (Allium tuncelianum (Kollman, N.Özhatay, D. Matthew, Ş. Şiraneci) in vitro kök ve sürgün ucu kültürü yoluyla çoğaltma
Propagation of Tunceli garlic (Allium tuncelianum (Kollman, N.Özhatay, D. Matthew, Ş. Şiraneci)through in vitro root and shoot tip culture
Yazar: EZGİ YAZAR
Danışman: PROF.DR. RUHSAR YANMAZ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZETYüksek Lisans TeziTUNCEL SARIMSAĞINDA ( Allium tuncelianum (KOLLMAN), N.ÖZHATAY, D.MATTHEW, Ş. Ş RANEC ) N V TRO KÖK VE SÜRGÜN UCU KÜLTÜRÜYOLUYLA ÇOĞALTMAEzgi YAZARAnkara ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüBahçe Bitkileri Anabilim DalıDanışman: Prof. Dr. Ruhsar YANMAZBu araştırmada, ülkemize özgü bir tür olan Tunceli sarımsağını, doku kültürütekniklerinden kök ucu kültürü ve sürgün ucu kültürü yöntemleriyle daha kısa sürede veyoğun bir şekilde çoğaltabilme olanakları belirlenmeye çalışılmıştır. Kök ucu kültürüçalışmalarında köklerde kallus oluşumu sağlanamamıştır. 0.1 mg/l BA ile 1.0 mg/lNAA bulunan ortamda hafif kallus başlangıcı görülse de daha sonra hiçbir gelişmegörülmemiştir. Kök ucu kültürü çalışmamızda beklenen başarıya ulaşılamamıştır.Sürgün ucu kültürü çalışmasında sürgün uçlarının dikiminden yaklaşık 1 ay sonrakardeş oluşumu başlamıştır. 4 alt kültür sonunda kardeş sayısı bakımından IAA bulunanortamların NAA bulunduran ortamlardan daha başarılı sonuçlar verdiği belirlenmiştir.Büyümeyi düzenleyiciler kardeşlenme oranı açısından karşılaştırıldığında ise en yüksekkardeşlenme oranı %76 ile 0.05 mg/l BA+0.1 mg/l IAA bulunan ortamdan alınmıştır.Bunu %67 ile 0.1 mg/l BA, 0.1 mg/l BA+0.1 mg/l NAA ve %65 ile 0.05 mg/l BA+0.5mg/l IAA, %56 ile 0.05 mg/l BA bulunan ortamlar izlemiştir. Bu türün çoğalmakatsayısının düşük olduğu ve sürgün başına yaklaşık 1 adet kardeş elde edildiğibelirlenmiştir. Baş oluşumunda 0.1 mg/l NAA'in IAA'e göre daha etkili olduğu ve altkültür sayısı artıkça sürgünlerde baş oluşumunun da arttığı ortaya konulmuştur.2006, 42 sayfaAnahtar Kelimeler: Allium , in vitro, kök ucu kültürü, sürgün ucu kültürüi

Abstract:
ABSTRACTMaster ThesisPROPAGATION OF TUNCEL GARLIC ( Allium tuncelianum (KOLLMAN), N.ÖZHATAY,D. MATTHEW, Ş. Ş RANEC ) THROUGH IN VITRO ROOT AND SHOOT TIP CULTUREEzgi YAZARAnkara UniversityGraduate School of Natural and Applied SciencesDepartment of HorticultureSupervisor: Prof. Dr. Ruhsar YANMAZIn this research, possibilities for rapid propagation in shorter times for Tunceli garlic, which isendemic to our country, were determined by root culture and shoot tip culture methods whichare among rapid propagation and tissue culture techniques. Callus formation couldn?t beprovided in the roots in root tip culture studies. Although slight callus inception was observed inthe environment where there was 0.1 mg/1 BA and 1.0 mg/1 NAA, no advance was observedafterwards. Expected success was not achieved in the root tip culture study.In the shoot tip culture study, shoot formation started approximately 1 month after shoot tipplanting. After 4 sub-cultures, it was determined that environments containing IAA gave outbetter results than environments containing NAA with regard to the number of shoots. Whenenvironments are compared with regard to shoot rates, the highest shoot rate was obtained fromthe environment containing 0.05 mg/l BA+0.1 mg/l IAA with 76%. This was followed byenvironments containing 0.1 mg/l BA, 0.1 mg/l BA+0.1 mg/l NAA with 67% and 0.05 mg/lBA+0.5 mg/l IAA with 65%, 0.05 mg/l BA with 56%. It was determined that the propagationco-efficient of this species is low and approximately 1 shoot can be obtained per shoot. Of theauxins, NAA was shown to be more efficient in bulb formation in shoots and bulb formationincreased along with the increase in the number of sub-cultures.2006, 42 pagesKey Words: Allium , in vitro, root tip culture, shoot tip culturei