Türkiye'deki yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde sağlık hizmeti ilişkili enfeksiyonlar: Tek günlük nokta prevalans çalışması
To determine the prevalance of healthcare-associated infections, a major cause of morbidity and mortality in newborn intensive care unit patients.
Yazar: EREN ÇAĞAN
Danışman: DOÇ. DR. AHMET SOYSAL
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Tıpta Yan Dal Uzmanlık, 2013
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Prevalans = Prevalence ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Sağlık hizmetleri araştırmaları = Health services research ; Türkiye = Turkey ; Yoğun bakım üniteleri-neonatal = Intensive care units-neonatal ; Çapraz enfeksiyon = Cross infection ; İlaçlara direnç = Drug resistance

Özet:
ÖZET:
Amaç: Türkiye?deki yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde sağlık hizmeti ilişkili enfeksiyon (SHİE) sıklığını, bu enfeksiyonların risk faktörlerini ve SHİE?lerin mortalite ile ilişkilerini belirlemek.
Gereç Ve Yöntemler: SHİE?ler ve SHİE alt tiplerini tanımlayan rehber, hastaların tüm demografik verilerini, tüm tıbbi uygulamalar ve girişimleri, mikrobiyolojik bilgileri içeren anket formları ve diğer ekler daha önce görüşülen ve çalışmayı kabul eden devlet hastanesi, eğitim araştırma ve tıp fakültesi hastanelerine ulaştırıldı. Tüm merkezler 12 Haziran 2013 tarihinde anket formlarını doldurdu. Tüm veriler tek bir merkezde toplanarak değerlendirilmeye alındı.
Sonuçlar: Çalışmaya 22 ilden 38 yenidoğan yoğun bakım ünitesi dâhil edildi. Hastaların yaşı 0-212 gün arasında değişmekte ve ortanca değeri 13 gün idi. Hastaların yatış süresinin ortanca değeri dokuz (0-208) gün, doğum haftası ortalama 33,5±4,5 (23-42) idi. İkiyüz yirmi hastada 235 (%23,6) SHİE tespit edildi. En sık saptanan üç enfeksiyon tipi kan akım enfeksiyonu 142 (%64,5), gastrointestinal sistem enfeksiyonları 39 (%17,7), solunum sistemi enfeksiyonları 30 (%13,7) idi. En çok izole edilen mikroorganizma 38 (%40,8) hasta da KNS iken, ikinci en çok üreyen mikroorganizma Klebsiella pneumonia 12 (%12,9), üçüncü en sık üreyen mikroorganizma ise 10 (%10,7) Candida türleri idi. SHİE?ler için hasta yaşı, 30 günden uzun yatış, HEPA sisteminin yokluğu, GİS hastalığı, periferal yerleşimli santral kateter varlığı, nazogastrik sonda uygulaması, mekanik ventilasyon ve TPN risk faktörü olarak belirlendi. Dokuz yüz otuz üç hastanın 458?inde (%50,9) antibiyotik kullanımı mevcuttu.  Antibiyotik alan hastaların %86?sında kültürlerinde üreme yoktu. Otuz üç hasta çalışma tarihinden bir ay sonra exitus (%3,5) oldu. Exitus olan bu 33 hastanın 13?ü (%39,3) SHİE nedeni ile exitus olduğu tespit edildi. GİS enfeksiyonları (nekrotizan enterokolit) mortalite ile ilişkili bulundu. 
Sonuç: Yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde SHİE prevalansının yüksek olduğu ve  antibiyotik kullanımın fazla olduğu tespit edildi. SHİE?leri önlemek için; enfeksiyon kontrol ve önleme kurallarına uyumun arttırılması temel hedef olmalıdır. 

Anahtar Kelimeler: Nokta Prevalans, Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi, Sağlık Hizmeti İlişkili Enfeksiyon, Türkiye, Çoklu İlaç Dirençli Bakteriler

Abstract:
ABSTARCT
Objective: To determine the prevalance of healthcare-associated infections, a major cause of morbidity and mortality in newborn intensive care unit patients.
Methods: Newborn Intensive Care Units (NICU) (n=38) participated in a point prevalance survey on June 12, 2013. Data collected for all newborn intensive care unit inpatients included demographics, infections, microbiological findings, therapeutic interventions and outcomes.
Results: There were 933 patients in 38 NICUs. The median age was 13 days  (range 1-212 days). Gestation age was 33,5±4,5 (23-42) weeks. The median hospitalisation period was nine (0-208) days. Two hundred twenty patients had 235 healthcare-associated infections corresponding to a prevalance of %23,6. The most frequently reported sites were blood-stream (n=142, 64,5%), gastrointestinal system (n=39, 17,7%) and lower respiratory tract (n=30, 13,7% ). The most frequent pathogens were Coagulase Negative Staphylococci (in 38 infections, 40,8%), Klebsiella pneumonia (in 12 infections,12,9% ) and Candida spp. (in 10 infections, 10,7%). Age, hospitalisation period more than 30 days, absence of High-efficiency particulate air system, accompanying gastrointestinal system disease,  presence of periferaly located central catheters, nasogastric feeding, mechanical ventilation and total parenteral nutrition were found to be risk factors. Four hundered and fifty eigth patients of 933 patients (50,9%) had used antibiotics, eigthy six percent of patients who recieved antibiotics have no positive cultures. Gastrointestinal system infections (necrotizing enterocolitis) were risk factors for mortality. 
Conclusion: This national multicenter study documented the high prevalence of healthcare associated infections in newborn intensive care units and excesive antibiotic use. To prevent these infections, the compliance to infection control and preventing rules should be increased.

Keywords: Point Prevalance, Newborn Intensive Care Units, NICU, Healthcare-Associated Infections, HCAI, Turkey, multi-drug resistant bacteria