Ortaöğretim öğrencilerinin tümevarımsal muhakeme becerilerinin incelenmesi
Investigation of inductive reasoning skills of secondary school students
Yazar: GÜLTEN EROL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDAN DEMİRCİOĞLU
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematik = Mathematics ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Muhakeme yeteneği = Reasoning ability ; Tümevarım = Induction ; Tümevarımsal öğrenme = Inductive learning

Özet:
Araştırmada ortaöğretim öğrencilerinin tümevarımsal muhakeme becerileri incelenmiştir. Ortaöğretim öğrencilerinin karşılaştıkları problemlerin çözümünde kullandıkları tümevarımsal muhakeme  sürecinin aşamaları incelenmiş ve bu aşamaların birbiri ile olan ilişkisi tespit edilmiştir. Tümevarımsal muhakeme süreci özel durumlarla başlar ve bu özel durumların genellenmesine dayanan sonuç çıkarma ve problem çözmeden oluşur. Matematik eğitiminde tümevarımsal muhakeme, sayılar ve şekiller arasındaki ilişkinin bulunması, örüntülerin keşfedilmesi ile bağlantılı bir süreçtir. Araştırmaya katılan 188 ortaöğretim öğrencisine alan yazını taraması sonucu tümevarımsal düşünce gerektiren, örüntü bulma ve ilişkileri genelleme konusunda geliştirilen 3 soruluk yazılı sınav uygulanmıştır. Yazılı sınav gönüllü öğrencilere üç farklı günde toplam üç aşamada uygulanmıştır. Daha sonra seçilen öğrenciler ile yarı-yapılandırılmış mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Toplanan veriler nitel yöntemler ile analiz edilmiştir. Bu çalışmada, tümevarımsal muhakeme aşamaları Cañadas'ın (2007) oluşturduğu, 7 aşamalı model temel alınarak Navruz'un (2012) uyarladığı gözlemleme, gözlemlerin organizesi, yordama, yordamanın testi, genelleme, genellemenin testi olmak üzere altı kategoride toplanmıştır. Aşamaların hangi öğrenme alanında nasıl sergilendiği ve varsa aşamalar arası ilişkiler, elde edilen nitel veriler yardımıyla yorumlanmıştır. Bulgular, yordamanın testi ve genellemenin testi aşamalarında başarının çok düşük olduğunu göstermiştir. Ayrıca elde edilen bulgular, şekil verilmeyen sorularda başarının daha düşük olduğunu göstermiştir. Bunun yanı sıra tümevarımsal muhakeme süreci aşamaları arasında güçlü bir ilişkinin varlığını ve öğrencilerin herhangi bir aşamadaki başarısının bir sonraki aşamadaki başarısını etkilediği tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, inductive reasoning skills of secondary school students were investigated. The stages of inductive reasoning process used by secondary school students to solve the problems they encountered were examined and the relationship between these stages was determined. The inductive reasoning process begins with special cases and consists in the conclusion and problem solving based on the generalization of these special cases. In mathematics education, inductive reasoning, finding the relationship between numbers and shapes is a process associated with the discovery of patterns. A total of 6 questions were applied to 188 secondary school students, which required inductive thinking as a result of the literature review. Written exam is applied to three different stages in three different days. Then, semi-structured interviews were conducted with selected students. The collected data were analyzed by qualitative methods. In this study, inductive reasoning stages were collected in six categories: Observation adapted to Navruz (2012) based on a 7-stage model formed by Cañadas (2007), the organization of observations, predictive test, generalization, generalization, and generalization test. How the stages are exhibited in which learning area and if any, the relations between stages are interpreted with the help of the qualitative data obtained. The results showed that the success of the test and generalization testing were very low. In addition, the results showed that the success of the unformed questions was lower. In addition, it has been determined that there is a strong relationship between the stages of inductive reasoning process and the success of students at any stage affects the success of the next stage.