Cumhuriyet Dönemi ortaokul Türkçe ders programlarındaki dil bilgisi öğretiminin değerlendirilmesi
The assessment of grammar teaching in secondary Turkish programme in Republic era
Yazar: DERYA YEŞİLYURT
Danışman: DOÇ. DR. ADNAN KARADÜZ
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Dilbilgisi = Grammar ; Ortaokullar = Secondary schools ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Cumhuriyet Dönemi Ortaokul Türkçe Ders Programlarındaki Dil Bilgisi Öğretiminin Değerlendirilmesi" adlı bu çalışmada, 1924'ten 2006 yılına kadar uygulanmış olan ortaokul Türkçe dersi öğretim programları ve bu programların yaklaşımları, amaçları, içerikleri ile Türkçe programlarında dil bilgisinde meydana gelen değişim ve gelişimler incelenmiştir. 
Araştırmada genel olarak; 1924, 1929, 1931-1932, 1938, 1949, 1962 1981ve 2005-2006 Ortaokul Türkçe dersi öğretim programlarında, dil bilgisi öğretiminde zaman içinde değişen eğitim anlayışının yansıması olarak ne gibi değişme ve gelişmelere olduğu sorusuna yanıt aranmaya çalışılmıştır. 
Araştırma beş bölümden oluşmaktadır: 
1.Bölüm: Giriş, 
2.Bölüm: Kuramsal Açıklamalar,  
3.Bölüm: Yöntem,  
4.Bölüm: Bulgular ve Yorumlar   
5.Bölüm: Sonuçlar ve Öneriler bulunmaktadır. 
Giriş bölümünde problem durumu, araştırmanın amacı, araştırmanın önemi ve sınırlılıkları üzerinde durulmuştur. İkinci bölümde; Türkçe öğretimi ve dil bilgisi öğretiminin öneminden, Türkçe öğretiminin tarihsel gelişiminden, Cumhuriyet dönemi Türkçe öğretim programlarının dil bilgisi ile ilgili bölümlerinden, programların değiştirilme gerekçelerinden ve araştırma konusu ile ilgili yapılan diğer araştırmalardan bahsedilmiştir. Yöntem bölümünde; araştırma modeli, çalışma alanı, veri toplama teknikleri ve verilerin çözümlenmesi ile ilgili bilgilere yer verilmiştir. Dördüncü bölüm; verilerin değerlendirilmesi sonucu araştırmanın alt problemleri doğrultusunda elde edilen bulgulardan oluşmaktadır. Son bölümde ise bulgu ve yorumlara dayalı sonuç ve önerilere yer verilmiştir.
1924 programının belirgin özelliği yüzeysel ve ayrıntıdan uzak bir program olmasıdır. Dil bilgisi konularının araştırılması için yapılan çalışmalar sebebiyle 1938 programında dil bilgisine yer verilmemiştir. Dil bilgisi ile ilgili çalışmalar tamamlanınca dil bilgisi konuları 1949 programına yeniden dâhil edilmiştir. 1962 programı, dil bilgisi açısından 1949 programının tekrarı niteliğindedir. 1981 programı geçmişteki programlardan daha ayrıntılıdır. Araştırmanın sonunda; en ayrıntılı ve en kapsayıcı programın 2005 programı olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.
Programlarda, temel dil becerilerini öğrencilere kazandırmak için yapılacak etkinlikler ve seçilmiş olan konular yıldan yıla değişiklik göstermiştir. Programlarda öğrenciye verilen önem kademe kademe artmış ve son olarak 2005 programıyla öğrenci eğitimin tam merkezine konulmuştur.


Anahtar kelimeler: Türkçe öğretimi, dil bilgisi, öğretim programı.

Abstract:
In this research called, "The Assessment of Grammar Teaching in Secondary Turkish Programme in Republic Era", the Turkish Curriculum of some secondary schools and the aim, content, education ,assessment situations and management of these programs , the changes and developments of grammar in Turkish Curriculum from 1924s to 2006 are practiced. Generally in this research; 
The questions of "What kind of changes and developments have become in the secondary schools' Turkish Curriculum, also in the aims and aimed behaviors, content, education and assessment situations?" and "What are the reflection of educational evolution and development during 1924, 1929, 1931-1932, 1938, 1949, 1962 1981 and 2005-2006" were studied. 
This research includes five parts: 
The first part is "Introduction",  
The second part is "Relevant Publication and Researches",  
The third part is "Method",  
The forth part is "Inventions and Comments",  
The fifth part is "Results and Suggestions". 
In the first part, it is focused on the problem situation, the aim of the research, the importance of the research and the limitations.
In the second part, it is mentioned about the importance of Turkish Training and Grammar teaching, the historical development of Turkish Training, the Grammar parts of Turkish Training Programmes in Republic Era, other studies related to the research and the issue of changing the programme grounds.

In the method part, the information is given about the research model, working area, data collection techniques and the analysis of the data. The fourth part is consisted of evidences obtained from the evaluation  results of the data. The last part  is given to the conclusions and recommendations.
A prominent feature of the 1924 programme is a far from superficial details. Because of the research, the grammar is removed from the language programme in 1938. In the results of the studies, the grammar issues were included again in the 1949 programme. In terms of language skills, 1962 programme  is a repetition of the 1949 programme. The curriculum of 1981 is more detailed from the past curriculums. At the end of the study, It is seen that the most detailed and the most comprehensive programme is 2005.
 The activities which are practiced for Basic Language Acquisitions, selected subjects and assessment situations varies from year to year. In the programmes , the importance given to the students increase gradually and finally , the student becomes the centre of the education programme in 2005.


Key words: Turkish education, grammer, teaching program.