Behçet, sistemik lupus eritematozus, romatoid artrit ve kronik böbrek yetmezlikli hastalarda, lökosit, B ve T lenfosit, eritrosit ve plazma süperoksit dismutazının tanı değeri /
Yazar: HÜSEYİN TUTKAK
Danışman: PROF.DR. ZUHAL YURTARSLANI
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1991
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Behçet sendromu = Behcet syndrome ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Lupus eritematozus-sistemik = Lupus erythematosus-systemic ; Süperoksit dismutaz = Superoxide dismutase

Özet:
6. ÖZET Çalışmamızda Behçet, sistemik lupus eritematozus ( SLE ), romatoid artrit ( RA ) ve kronik böbrek yetmezlikli ( KBY ) hastalar ve kontrol grubunun plazma, eritrosit ve lökositlerinde süperoksit dismutaz ( SOD ) aktiviteleri tayin edildi. Kontrol grubu ve Behçet! i hasta gru bunda ayrıca B ve T lenfosit SOD aktiviteleri de incelendi. Behçet, SLE ve RA Mi hastalar klinik olarak aktif ve inaktif olgulardan oluşuyordu. Behçet'i i hasta ve kontrol grubunda B ve T lenfositlerin ayrıl ması immünomanyetik yöntemle yapıldı. Bu yöntemle ayrılan hücrelerdeki kontaminasyon % 1 'den azdı. Aktif Behçet' li hasta grubunun plazma ve eritrosit SOD aktivite değerlerinin, kontrol grubu ve inaktif Behçet'i i hasta gruba göre yüksek olduğu bulundu. Aynı hastalarda lökositler, B ve T lenfositlerdeki SOD aktivitelerinde ise, kontrol grubu ve inaktif hasta grubuna göre önemli bir düşme tesbit edildi. înaktif Behçet'i i gruptaki SOD değerlerinde ise kontrol grubuna göre bir fark görülmedi. Bu bulgular Behçet hastalığında plazma, eritrosit, lökosit, B ve T lenfositlerde SOD enzim aktivite- sindeki değişmelerin, aktif ve inaktif olguların ayrılmasında bir tanı kriteri olarak kullanılabileceğini ortaya koymaktadır. SLE 'li aktif hasta grubunda plazma SOD değerleri, inaktif grup ve kontrol grubuna göre yüksek, lökosit SOD değerleri ise düşüktü. Plazma SOD aktivite değerlerinin hastalığın aktivasyonu ile parellelik gösterdiği tesbit edildi. RA 'li hastalarda hem aktif hem de inaktif grubun plazma ve eritrosit SOD aktiviteleri kontrol grubuna göre yüksek, lökosit SOD değerleri ise düşüktü. Aktif ve inaktif gruplardaki plazma, eritrosit ve lökosit SOD değerleri de farklılık gösteriyordu ve bu değişmeler hastalığın aktivasyonu 11e pareleldl. 82SLE ve RA'11 hastalarda elde edilen bu bulgular SOD aktivlte tayinlerinin bu hastalıkların hem teşhisi ve hem de aktif ve inaktif vakaların ayrılmasında faydalı olabileceğini göstermektedir. KBY 'li hastalarda plazma ve eritrosit SOD aktivite değerleri kontrol grubuna göre yüksekti. Lökosit SOD değerleri 1se kontrol grubuna göre bir fark göstermedi. 83

Abstract:
SUMMARY Superoxide Dismutase ( SOD ) Activities of Plasma, Erythrocytes Leucocytes, B and T Lyrapocytes in the Patients with Behcet's Syndrome, Systemic Lupus Erythematosus, Rheumatoid Arthritis and Chronic Renal Failure In this study, SOD activities were determined in plasma, ery throcytes and leucocytes from the patients with Behcet's syndrome ( BS ), systemic lupus erythematosus (SLE), rheumatoid arthritis (RA) and chronic renal failure (CRF) and, from normal subjects. In addition, SOD activities in B and T lymphocytes of the patients with BS and of the control subjects were investigated. The patients with BS, SLE and RA consisted of clinically active and inactive groups. Separations of B and T lymphocytes of the patients with BS and of the control subjects were carried out by immunomagnetic method. Con tamination by this method was less than 1 %. It has been found that plasma and erythrocytes SOD activities of the patients with active BS were higher compared to the values of the patients with inactive BS and of the control subjects. In the same pa tient group, SOD activities of the leucocytes, and B and T lymphocytes were found to be lower than those of the inactive patient and control groups. However there were no differences found between SOD activities of inactive BS group and control one. This findings indicate that changes in the SOD activities of plasma, erythrocytes and B and T lymphocytes can be used 1n the differantation of the inactive and active BS. 84In the active SLE group, plasma SOD values were higher than those of both inactive patient and control groups. Leucocyte SOD activi ties of these groups however were lower the SOD values of patient and control group. We established a parellelism between plasma SOD levels and activities of the disease. In the patients with RA, plasma and erythrocyte SOD activities of both active and inactive groups were higher than these of the control group, but leucocyte SOD activities were lower than controls. Further more, SOD values of erythrocytes and leucocytes of active and inactive groups were also different and the activities exhibited parellelism with the activation degree of the disease. Those findings obtained in the patients with SLE and RA suggest that determination of SOD activity may give rise useful results for both clinical diagnosis and identification of the active and inactive sub jects. Plasma and erythrocyte SOD values of the patients with CRF were higher than these of the control subjects. Regarding of leucocyte SOD activities however, no meaningful difference was observed between pa tients and control subjects. 85