Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin dil bilgisi öğrenimine yönelik kaygı düzeyleri ve öz yeterlik algıları
Anxiety levels and self-efficacy perceptions of studentslearning Turkish as a foreign language
Yazar: SEFA AYHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATİH KANA
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil eğitimi = Language education ; Dil kaygısı = Language anxiety ; Dilbilgisi = Grammar ; Kaygı = Anxiety ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğrenimi = Foreign language learning

Özet:
Bu araştırmada, Türkçe öğrenen yabancı öğrencilerin dil bilgisi öğrenimi sürecinde yaşadıkları kaygı düzeylerini ve bununla birlikte gramer öğrenimine yönelik edindikleri öz yeterlik algılarını tespit etmek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin dil bilgisi öğrenimi sürecinde yaşadıkları kaygı durumları ve edindikleri yeterlikler ile ilgili görüşleri, çeşitli veri toplama araçlarıyla alınmış, bununla birlikte öğrencilerin cinsiyetleri, yaşları, eğitim düzeyleri, Türkiye'de yaşama süreleri, Türkçe dil seviyeleri gibi çeşitli değişkenlere göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıkların olup olmadığı incelenmiştir.
Araştırmada karma yöntem desenlerinden biri olan "Gömülü Karma Yöntemler Deseni" kullanılmıştır. Nicel araştırmanın örneklemi, 2017-2018 eğitim-öğretim yılı güz döneminde, İstanbul ili, Göztepe yerleşkesinde yer alan Marmara Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulu bünyesinde TÖMER ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi TÖMER bünyesinde B1-B2 ve C1-C2 dil seviyelerinde öğrenim gören 37 kadın 72 erkek yabancı öğrenci olmak üzere toplam 109 yabancı öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmanın nitel grubunu ise Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi TÖMER'de C1 kurunda öğrenim gören 4 yabancı öğrenci oluşturmaktadır.
Araştırmanın nicel verileri, kaygı için Baş (2013), tarafından geliştirilen, güvenirlik ve geçerlik çalışması yapılmış olan ve araştırmacı tarafından uyarlaması yapılan "Yabancı Dil Olarak Türkçe Dil Bilgisi Kaygı Ölçeği" kullanılmıştır. Yine yabancı öğrencilerin dil bilgisi öğrenimine yönelik öz yeterlik algılarını belirlemek adına Ankara Üniversitesi Türkçe ve Yabancı Dil Uygulama ve Araştırma Merkezi tarafından hazırlanan Yabancı Dil Olarak
iv
Türkçe Öğretimi Programı'nda yer alan B1 dil düzeyindeki dil bilgisi kazanımları "Yabancı Dil Olarak Türkçe Dil Bilgisi Öz Yeterlik Ölçeğinde kullanılmıştır. Çalışmada elde edilen verilerin işlenmesi ve analizi için SPSS 21.00 paket programından yararlanılmıştır. Toplanan veriler ise araştırmanın amaçları ve verilerin niteliklerine göre frekans, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, t testi, tek yönlü varyans analizi olan ANOVA, Pearson Momentler korelasyonu, crosstab analizi ve Chi-Square testi gibi istatistiksel tekniklerden yararlanılarak açıklanmıştır. Araştırmanın nitel verileri ise kodlamalar ve temalar aracılığıyla anlamlı hale getirilerek katılımcıların doğrudan cümleleriyle veriler daha çarpıcı olarak analiz edilmiştir. Böylelikle araştırmanın genelinde betimsel analiz ve içerik analizi uygulanmıştır.
Araştırmanın sonucunda yabancı dil olarak Türkçe öğrenen öğrencilerin dil bilgisi öğrenimi sırasında nadiren kaygı durumu yaşadıkları tespit edilmiştir. Bununla birlikte yabancı öğrencilerin dil bilgisi öğrenimine yönelik öz yeterlik algıları da orta düzeyde tespit edilmiştir. Öğrencilerin dil bilgisi öğrenimi sürecinde yaşadıkları kaygı düzeyleri ile öz yeterlik algıları arasında ise anlamlı, negatif yönde ve düşük düzeyde bir korelasyon ortaya çıkmıştır. İlişkinin negatif yönde olması öğrencilerin öz yeterlikleri artarken kaygı durumlarının azalması gibi sonuçlar doğurur. Bu çalışma da bunu destekler niteliktedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the anxiety levels of foreign students who learn Turkish during grammar learning process and their self-efficacy perceptions about grammar learning. For this purpose, the opinions about anxiety levels and opinions related to competencies they have acquired of students who learn Turkish as a foreign language are col-lected with a variety of data collection tools; together with this differences such as gender of the students, their ages, their education levels, the amount of time they spent in Turkey, their Turkish levels are examined statistically to see if there are meaningful changes.
In the study, 'Embedded Mixed Methods Pattern' which is one of the patterns of mixed methods is used. The sample of the quantitative research was conducted in the fall se-mester of 2017-2018 academic year, 37 female and 72 male students, in total 109 foreign stu-dents, studying at TÖMER of Çanakkale Onsekiz Mart University and TÖMER of Marmara University School of Foreign Languages located in Göztepe Campus, Istanbul under the lan-guage levels of B1-B2 and C1-C2. The qualitative group of the study consists of 4 foreign students studying at C1 level in TÖMER, Çanakkale Onsekiz Mart University.
For the quantitative data of the study, 'Turkish Grammar Anxiety Scale as a Foreign Language' which was developed by Baş (2013), whose reliability and validity study was con-ducted and adapted by the researcher. In order to determine the self-efficacy perceptions of foreign students for grammar learning, the grammar gains at the B1 grammar level in the Turkish Language Teaching Program prepared by Ankara University Turkish and Foreign Language Research and Application Centre is used in the scale of 'Turkish Grammar Self Efficacy as a foreign language'. SPSS 21.00 package program was used for processing and
vi
analysis of the data obtained in the study. The data collected were explained by using statisti-cal techniques such as frequency, percentage, arithmetic mean, standard deviation, t test, ANOVA, Pearson Moments correlation, crosstab analysis and Chi-Square test. The qualitative data of the research was made meaningful through coding and themes and the data were ana-lyzed more strikingly with the direct sentences of the participants. Thus, descriptive analysis and content analysis were applied throughout the research.
As a result of the study, it was found that students who learn Turkish as a foreign lan-guage rarely experience anxiety during grammar learning. On the other hand, foreign students' perceptions of self-efficacy towards grammar learning were found to be at medium level. There was a significant, negative and low correlation between anxiety levels and self-efficacy perceptions of students during grammar learning process. Negative relationship leads to an increase on self-efficacy of students whereas their anxiety levels decrease. This study supports this.