Ekonomik büyümenin derin belirleyicileri: Orta gelir düzeyindeki ülkeler örneği
Deep determinants of economic growth: The case of middle income
Yazar: DİLBER BAŞITEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAŞAK KARŞIYAKALI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Coğrafya = Geography ; Ekonomi = Economy ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomik bütünleşme = Economic integration ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Orta gelirli ülkeler = Middle income countries

Özet:
Ekonomik büyümeyi açıklamak için geliştirilen modellerin temel amacı, ülkeler arası gelir farklılıklarının nedenlerinin tespit edilmesidir. İktisat literatüründe; ekonomik büyümenin belirleyicilerini açıklayan yaklaşımlar doğrudan ve derin belirleyiciler olmak üzere iki ana grupta incelenmektedir. Büyümenin doğrudan belirleyicileri; işgücü, fiziki sermaye ve teknoloji düzeyidir. Bu çalışmada, kurumlar, entegrasyon, coğrafya ve kültür şeklindeki derin belirleyicilerin ekonomik büyüme sürecindeki yeri ve önemi incelenmektedir. Bu çalışmanın amacı, kurumsal yapının ülkeler arası iktisadi performans farklılıklarının nedeni olduğu hipotezinin araştırılmasıdır. Bu amaç doğrultusunda hazırlanan çalışmada, kurumsal kalite ile iktisadi büyüme arasındaki nedensellik ilişkisi, 29 orta gelirli ülke için 2005-2017 dönemi yıllık verileri kullanılarak panel veri yöntemi ile araştırılmıştır. Çalışmada kullanılan panel veri seti için öncelikle yatay kesit bağımlılığı test edilmiş; bulunan sonuca göre gerekli birim kök testi yapılmıştır. Daha sonra, kurumsal kalite ile ekonomik büyüme arasındaki nedensellik ilişkisinin belirlenmesi için Dumitrescu-Hurlin (2012) panel nedensellik testi uygulanmıştır. Analiz sonucuna göre, ekonomik büyümeden yargı bağımsızlığı ve hukukun üstünlüğüne doğru bir; mülkiyet haklarının korunmasına doğru iki yönlü nedensellik ilişkisi bulunmaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Ekonomik Büyüme, Kurumlar, Coğrafya, Entegrasyon

Abstract:
The main purpose of the models developed to explain economic growth is to identify the causes of income differences between countries. In the economics literature, the approaches explaining the determinants of economic growth are examined in two main groups as direct and deep determinants. Direct determinants of growth are labor, physical capital and technology levels. In this study, the importance and place of deep determinants in economic growth process such as instutions, integration, geography and culture are examined. The aim of this study is to investigate the hypothesis that institutional quality is the cause of differences in economic performance between countries. In this study prepared for this purpose, the causality relationship between institutional quality and economic growth, were analyzed by panel data method using the period of 2005-2017 for annual data researched for 29 middle-income countries. For the panel data set used in the study, firstly the cross-sectional dependence was tested and the necessary unit root test was performed according to the result. Then, in order to determine the causality relationship between institutional quality and economic growth, Dumitrescu-Hurlin (2012) panel causality test was applied. According to the results of the analysis, from economic growth to judicial independence and the rule of law the right one; two-way towards the protection of property rights causality relationship.

Keywords: Economic Growth, Institutions, Geography, Integration