Tıbben açıklanamayan belirtilerle başvuran kadın hastaların çocukluk çağı istismarı ve/veya aile içi şiddet bağlamında değerlendirilmesi
The evaluation of the context of childhood abuse and /or domestic violence in female patients who applicant with medically unexplained symptoms
Yazar: DİLEK ANUK
Danışman: PROF. DR. GÜLER BAHADIR
İstanbul Üniversitesi / Adli Tıp Enstitüsü / Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Aile içi şiddet = Domestic violence ; Ağrı = Pain ; Hastalar = Patients ; Kadınlar = Women ; Semptomlar ve genel patoloji = Symptoms and general pathology ; Yorgunluk = Fatigue ; Çocuk istismarı = Child abuse ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışmada tıbben açıklanamayan belirtileri olan kadınların, aile içi ve/veya çocukluk çağı şiddet yaşantısı bağlamında incelenmesi amaçlanmıştır. Bu temel amaca ek olarak, çalışmanın iki yan amacı daha vardır: (1) Çocukluk çağı ve/veya yetişkin dönem aile içi şiddet yaşantısının etkilerini, yetişkin dönem psikolojik (somatizasyon, depresyon ve aleksitimi vb.) semptomlar açısından araştırmak. (2) Tıbben açıklanamayan belirtiler grubundaki hastaların iç hastalıkları polikliniğine başvuruları sırasında, muayene eden hekim tarafından şiddet yaşantısının sorulma sıklığını ve hastaların bu tür sorulara yaklaşımlarını belirlemek.Bu araştırma, tıbben açıklanamayan bedensel yakınması olan kadınların, çocukluk çağında istismar edildikleri ve/veya yetişkin dönemde aile içi şiddete maruz kaldıkları temel hipotezi üzerine kurulmuştur. Çalışma tıbben açıklanamayan belirtiler grubu (50 hasta), kronik fiziksel hastalık grubu (50 hasta) ve akut fiziksel hastalık grubu (46 hasta) olarak isimlendirilen üç araştırma grubu ile gerçekleştirilmiştir. Üç araştırma grubuna da yarı yapılandırılmış görüşme formu, Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Kısa Semptom Envanteri (KSE), Çocukluk Çağı Kötüye Kullanımı ve İhmali Soru Listesi, Toronto Aleksitimi Skalası (TAS) uygulanmıştır.Verilerin istatistiksel analizleri, tıbben açıklanamayan belirtileri olan kadınların aile içi şiddete -özellikle fiziksel ve duygusal şiddet- maruz kaldıkları şeklindeki genel hipotezimizi doğrulamıştır.Hem çocukluk hem de yetişkinlikte aile içi şiddette maruz kalmanın tıbben açıklanamayan belirtilerin ortaya çıkma olasılığını arttırdığı saptanmıştır. Ancak, yalnızca çocukluk çağında istismara maruz kalmış olma ile tıbben açıklanamayan belirtiler arasında ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Tıbben açıklanmayan belirtiler grubunun BDÖ ve KSE puanlarının akut ve kronik fiziksel hastalık gruplarından ileri derecede yüksek olacağı hipotezi doğrulanmış; ancak, tıbben açıklanmayan belirtiler grubunun TAS puanlarının akut ve kronik fiziksel hastalık gruplarından yüksek olacağı hipotezi doğrulanmamıştır.Tıbben açıklanamayan belirtileri olan ve aile içi şiddete (herhangi bir/ birkaç şiddet türü, duygusal ve fiziksel şiddet) maruz kalan kadınların Kısa Semptom Envanteri (KSE) alt ölçeklerinde somatizasyon puanlarının ve BDÖ puanlarının akut veya kronik hastalığı olan ve aile içi şiddet gören kadınlardan daha yüksek olduğu hipotezi doğrulanmıştır. Ancak, bu durum TAS puanları geçerlilik kazanmamıştır. Tıbben açıklanamayan belirtiler grubunda somatizasyon düzeyi ile depresyon ve aleksitimi düzeyleri arasında, doğru orantılı ve anlamlı bir ilişki saptanmıştır.Tıbben açıklanamayan belirtiler grubunda depresyon düzeyini arttıran risk faktörleri olarak, yetişkin dönemde duygusal şiddete, fiziksel şiddete maruz kalmak ve çocukluk çağında duygusal kötüye kullanım tespit edilirken, yetişkinlikte fiziksel şiddet görmek ve çocuklukta aşağılanma somatizasyon düzeyini arttıran risk faktörü olarak belirlenmiştir. Aleksitimi riskini arttıran tek şiddet türü çocukluk çağında duygusal istismar olarak tanımlanan aşağılanmadır. Ayrıca iç hastalıkları polkliniğine başvuruları sırasında kadınların hiçbirine muayene eden hekim tarafından şiddet görüp görmediği ile ilgili soru sorulmamıştır. Şiddete maruz kalan kadınların hepsi bu konuda kendilerine soru sorulmasına açık olduklarını bildirmiştir.Sonuç olarak, süregen tıbben açıklanamayan belirtilerle (yaygın ağrılar, bitkinlik, yorgunluk vb) sağlık kurumlarına başvuran kadınlarda, aile içi şiddet yaşantısının sorgulanması gerekmektedir.

Abstract:
To examine the experience of domestic and/or childhood violence in women with un explained medical symptoms.In addition to the primary purpose, the study has also two main aims: (1) The effects of domestic violence experience in childhood and /or in adulthood with regard to the psychological symptoms, including somatization, depression, alexithymia seen in adulthood. (2) To identify the frequency of questions regarding the exprerience of violence asked by the physicians performing examination of women with medically unexplained symptoms in inner disease out patient clinic and to determine the approaches of patients to such questions.This study is based on the key hypothesis that women wiht medically unexplained somatic complaints are exposed to childhood abuse and/or domestic violence in adulthood. The study was performed on three groups: the group (50 patients) with medically explained symptoms; the group (50 patients) with the diagnosis of chronic physical disease; the group (46 patients) with the diagnosis of acute physical disease. The date collecting instruments were applied to the three groups, such as semi constructed questionnaire, Beck Depression Inventory (BDI), Short Symptom Inventory (BSI), Childhood Abuse and Neglect Questionnaire , Toronto Alexithymia Scale (TAS).The analyses of statistical data validated our key hypothesis that women with medically unexplained symptoms are exposed to domestic violence, especially both physical and psychcological violence experience. It was found that both childhood violence experience and adulthood domestic violence experience enhence the occurence of medically unexplained symptoms. However, it is determined that the medically unexplained symptoms are not assciated with violence experienced only in childhood. The hypothesis was justified that the scores gained by BDI and BSI in with medically unexplained symptoms were higher than those gained in patients with acute and chronic physical disease; nevertheless, the hypothesis was not justified that the scores gained by TAS in those with medically unexplained symptoms were higher than those gained in patients with acute and chronic physical disease.The hypothesis was validated that the scores of somatization which is a subscale of BSI and scores of BDI of women with medically unexplained symptoms and experiencing domestic violence( any or several kinds of violence; emotional and physical violence) were higher than those gained in patients with acute and chronic physical disease and experiencing domestic violence. But this was not validated for TAS scores. There was a significant, positive corelation among the levels of somatization, depression and alextymia in patients with medically unexplained symptoms. While it is determined that depression seen in patients with medically unexplained symptoms is increased by such risk factors as adulthood emotional violence, experiencing phsical violence, experiencing childhood emotional abuse, the risk factors that raise somatization are determined, including being exposed to adulthood phsical violence, childhood emotional abuse. The only kind of violence that incerase the risk for alexithymia is childhood emotional abuse. Furthermore, none of the women attending to inner disease outpatient clinic was asked questions regarding violence by phsycians performing examinations. All the women experiencing violence reported that they were open to questions in this respect.In conclusion, experiment of domestic violence have to be inquired in women with ongoing medically unexplained sympyoms ( a variety of pains, exhaustion, tiredness etc.) applying to health care institutions.