Erü?kün dükkat eksüklüúü hüperaktüvüte bozukluúu (dehb): Klünük sunum ve niropsükolojük performans profülü
Adult attention deficit hiperactivity disorder (ADHD) : Clinic presentation and neuropsychologic performance profile
Yazar: DÖNÜŞ SEVİNÇ DERVENT ÖZBEK
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE AYÇİÇEĞİ DİNN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu al?ßmada, erißkinlerdeki Dikkat EksikliÛi Hiperaktivite BozukluÛuÕnun(DEHB) klinik, kißilik ve nropsikolojik profili geniß kapsaml? bir bataryakullan?larak belirlenirken, DEHB alt tipler aras?nda profil farkl?l?klar?n?n dasaptanmas? amalanm?ßt?r.Bu amala, 13 kißi bileßik tip (DEHB-B), 2 kißi hiperaktif/drtsel tip(DEHB-HD) ve 8 kißi dikkat eksikliÛi tipi (DEHB-DE) olmak zere 23 DEHB olanbirey ve 21 saÛl?kl? kontrol, toplam 43 kißi test edilmißtir.Bu al?ßmadan elde edilen veriler;Erißkin DEHB olan bireyler klinik lmlerde kontrollere k?yasla dahayksek puanlar alm?ßlard?r.Erißkin DEHB olan bireylerdeki bellekle ilgili nropsikolojik bulgular szelve szel olmayan bellek olmak zere genel bellek ve al?ßma belleÛinde a?k birbozukluÛu gstermektedir.Dikkatle ilgili SPT sonular? ise biraz daha karmaß?kt?r. DEHB olan grubundoÛru ve ge cevap puanlar? kontrollere gre dßk bulunurken, omisyon vekomisyon puanlar? kontrollerden anlaml? derecede farkl?laßmam?ßt?r.DL devre disfonksiyonu ile ilißkilendirilen yrtc ißlevler ile ilgili olarakDEHB olan grup, al?ßma belleÛi ve Üz Srme Testi BÕde performans bozukluÛugsterirken, Wisconsin Kart Eßleme Testinde (WKET) ve Rey-Osterrieth Karmaß?k?ekil Testi (ROK?T) organizasyon puanlar?nda kontrollerle aralar?nda fark anlaml?bulunmam?ßt?r.OF devre disfonksiyonu ile ilißkilendirilen testlerde ise DEHB olan grubunperformans bozukluÛu testlerin tek tek analizinde istatistiksel olarak anlaml?l?Ûaerißmemekle birlikte z puanlar?n?n toplam analizi inhibisyon problemine ißaretetmektedir. Ancak genel olarak test srelerindeki ve Stroop testinin okumasrelerindeki dßk performans sonular? DEHB olan grupta inhibisyonkontrolndeki sorundan ok, bilgi ißleme h?z?ndaki sorunun varl?Û?n?dßndrmektedir.DEHB alt tiplerinde ise, DEHB-B tip ve DEHB-DE tiplerinin nropsikolojikperformanslar?n?n kontrollerden farkl?laßmakla birlikte, birbirinden farkl?laßmad?Û?grlmßtr.

Abstract:
In this study, the clinical and neuropsychological profile of adult ADHD wasdetermined by using wide range test battery. We also aimed to determine the profiledifferences between ADHD subtypes. For this purpose, total of 23 ADHD (13ADHD-C, 2 ADHD-HI, 8 ADHD-AD) cases and 21 healthy controls were tested.Summaries of findings;Adult ADHD individuals got significantly higher scores in clinical scalescompared to controls.Adult ADHD is associated with a general memory deficit (both verbal andnon-verbal memory) and demonstrate performance deficits on a measure of verbalworking memory.Regarding attention, results are mixed. ADHD adults demonstratedperformance deficits on a number of the Continious Performans Test (CPT)dependent variables comparing to controls but ommission and commission were notdiffereciated than controls.Adult ADHD group showed significant performance deficit compared tocontrol group on executive functions tests considered sensitive to dorsolateral (DL)circuit dysfunction such as working memory and trail making test-B. However,groups did not differ on measures of spatial working memory, organization (Reyorganization score) and Wisconsin Cart Sorting Test (WCST) compared to controls.For adult ADHD, significant performance deficit on tests consideredsensitive to orbito frontal (OF) circuit dysfunction, compared to control group, wasexpected. But interesingly, ADHD grup did not demonstrate performance deficits ontests of inhibitory control but only in z score analysis. Stroop test finding suggest aprocessing speed deficit, rather than inhibition control for ADHD adults.Concerning the neuropsichological performance of ADHD sub-types,ADHD-C type and ADHD-HI type, they both differ from control but not from eachother.