Tasarıma ve tasarlayıcılara dair felsefi saptamalar
Philosophical determinations on design and designers
Yazar: ÖZKAL BARIŞ ÖZTÜRK
Danışman: PROF. CENGİZ EREN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
ÖZET Araştırmanın amacı Bu çalışmada tasarım kavramını, tasarlama eylemini ve eylemcilerini, yapılan tanımlamalar uyarınca felsefi boyutta ele almak amaçlanmıştır. Araştırmanın konusu Tasarım ve tasarımcı kavramlarının, ilişkide bulundukları diğer kavramlarla birlikte mercek altına alınıp tanımlamalarla altlarının çizilmesi çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Araştırmanın yöntemi Çalışmada tasarım kavramının insanlık geneli boyutundan tasarımcı özeli boyutuna doğru detaylandırılması yöntemi benimsenmiştir. Giriş bölümünde tasarımın ve tasarlama eyleminin, herkes tarafından uyulması gereken bir sistemi olduğu öne sürülmüştür. Gözlemler bölümünde, insanlığın ilkelden moderne uzanan gelişim süreci, bu süreçte tasarımın sistemine uyulması yada uyulmamasıyla oluşan olumlu, olumsuz etkiler ışığında irdelenmiş ve sorgulamaya açılmıştır. Tasarım nedir? üst başlıklı bölümde ise öncelikle gözlemler paralelinde beliren tehlikelerin tasarımın reflekslerinden kaynaklandığının altı çizilmiştir. Bölümün devamındaki tasarımın sistemi alt başlığında, gözlemlerim altında ip uçlarıyla ifade ettiğim ve tasarımın refleksleri nedeniyle ortaya çıkan sorunların tek çözüm kaynağı olan tasarımın sistemi, işleyiş biçimi ve sistem parçaları kapsamında incelenmiştir.Tasarımın tanımı alt başlığında ise; tasarlama eyleminin ve tasarımın tarifi yapılmıştır. Bu tarif tasarımın sisteminde açıklanan ihtiyaç - çözüm soyut bağlantısının somutlaştırılmasıyla oluşturulmuştur. Ortaya konan sistem ve eylem tanımları ışığında tasarımla zorla ilişkilendirilen kavramlar tasarımın kirletenleri alt başlığında ayıklanmıştır. Tasarımın amacı alt başlığında da tasarımın, insanlık gelişiminin sınırsızlığına ne tür bir döngüyü harekete geçirerek kaynaklık yaptığı ele alınmıştır. Tasarımcının yeterlikleri alt başlığında, önceki bölümlerde tanımlanan tasarımcı kimliğine hangi yeterlikler aracılığıyla sahip olunacağı açıklanmıştır. Tasarlama (varların ilişkilendirilmesi) yöntemleri üst başlığında ise; tasarlama eylemlerinin gösterdiği yöntemsel çeşitliliğin üzerinde durulmuştur. Geride bırakılan bölümler sonucunda oluşan tasarımcı kimliği bu bölüm kapsamında açıklanan yöntemler uyarınca somutlaşarak sınanmıştır. Bu bölümde ilk olarak yozlaştırılmış adaptasyonlar kapsamında insanlık genelinin ve özellikle yapay tasarımcıların kullanabileceği tuzak tasarlama yöntemleri incelenmiştir. İmgesel aritmetik yöntemi alt başlığında ise; tasarımın sisteminin tasarımcı kimliği için ayırdığı tasarlama düzeni ele alınmıştır. Anahtar kelimeler: Tasarım, Tasarımcı, Adaptasyon, Aritmetik, İmgeleme n

Abstract:
SUMMARY Aim of Research In this study.concept of design, action of design and activists has aimed at to deal with in philosopichal dimension in accordance with definitions made.. Subject of Research It is consituted the subject of study, design and concept of design together with other concepts that they are in connection to be examined and underlined with definitions. Method of Research İn the study, the method of detailing has been accepted towards designer specific dimension from humanity public dimension. İn the intruductiomn part, it has been put forwarded thet design and action of design is a system which required comform by everyone. İn observation part, the development proces from primitive to modem of humanity, in this process, it has been examined in the lights of impacts in positive or negative arised to comply with system of design or not and opened for cross-examine. What is design? İn the upper headlined part, it has been underlined thet dangers first were arised from reflexes of design appeared in the parallel of observations. İn the sub heading of design system continuation of the part, design system which only solution source of problems appeared due to indesign reflexes and ı have expressed by tips under observations, it has ben examined in the scope of shape of running and parts of system. İn the sub heading of definition of design; action of design and definition of design has been made. This definition has been consituted by concretize of solution abstract connection, necessity explained in the system of design. By the light of system put forwarded and definitions action, concepts associated by force with design, have been selected in sub heading of violate r of design. İn the sub heading of aim of design, it has been deal with limitless of development of humanity and making move with this vicious circle and welded. In the sub heading of sufficiencies of desifners, it has been determined thet sufficiencies to have identity of designer described in the previous sections. İn the upper part of methods of design(associate existents); methodical varieties showed of design actions dwelt upon. At the end of parts left behind, identity of designer formed has been concretized in accordance with methods described and examined. In this section, first of all within the scope of adaptations degenerated, general of humanity and specially artifical designers' s able to use trap design methods have been examined. İn sub heading of the imaginary arithmetic method; design order seperated for identity of designer of design system has been deal with. Key words: Design, Designer, Adaptation, Arithmetic, imagination. IV