Farklı sertlik değerlerindeki sularda metal (Cu, Cr) etkisinde kalan farklı büyüklükteki balıkların (Oreochromis niloticus) atpaz tepkilerin belirlenmesi
Determination of atpase responses in different sizes of fish (Oreochromis niloticus) to metals (Cu, Cr) in waters with different hardness
Yazar: ASU KIVRAKDAL
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA CANLI
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Farklı büyüklüklerdeki tatlısu balığı Oreochromis niloticus farklı sertlik değerlerine sahip sularda, farklı sürelerde, farklı bakır ve krom derişimlerinin etkisilerine bırakılmıştır. Deney süreleri sonunda solungaç dokusunda Na+,K+-ATPaz, Mg+2-ATPaz ve Total-ATPaz aktiviteleri, kas dokusunda ise Ca+2-ATPaz aktiviteleri ölçülmüştür. Bununla beraber doku total protein düzeyleri ve total metal birikimi de ölçülerek ATPaz enzimlerinin farklı koşullarda metallere karşı verdikleri tepkiler belirlenmeye çalışılmıştır.Akut (48 saat, 20 µM metal) ve uzun süreli (144 saat, 10 µM metal) deneyler sonunda ATPaz aktivitelerinde metale, su sertliğine ve balık büyüklüğüne bağlı olarak önemli değişimler olmuştur. Genellikle sert suda yaşayan kontrol balıkların ATPaz aktiviteleri yumuşak suda yaşayanlara göre önemli oranlarda yüksek bulunmuştur. Yumuşak suda yaşayan balıkların sert suda yaşayanlara göre metal etkisine, özellikle bakıra daha hassas oldukları görülmüştür. Bu etkilenme küçük balıklarda daha fazla olmuştur. Akut ve uzun süreli metal etkileri göz önüne alındığında, ATPaz'ların akut metal etkilerine daha hassas oldukları görülmüştür. Total protein düzeyi hem solungaç hem kas dokusunda genelde değişmemiştir. Dokularda metal birikimi gözlemlenmesine rağmen, birçok durumda da metal birikimi özellikle krom ölçüm sınırlarının altında kalmıştır. Doku iyon düzeyleri de genelde önemli bir değişim göstermemiştir.

Abstract:
Freshwater fish Oreochromis niloticus with different sizes were individually exposed to different copper and chromium concentrations in water with different hardness in different exposure periods. At the end of exposure periods, Na+,K+-ATPase, Mg+2-ATPase and Total-ATPase activities in the gills and Ca+2-ATPase activity in the muscle were measured. Moreover, levels of total protein and metal accumulation in the tissues were determined and consequently responses of ATPases to metal exposures under different conditions were evaluated.There were changes in ATPase activities in relation to water hardness and fish size in both acute (48 hours, 20 µM metal) and longer (144 hours, 10 µM metal) exposure periods. Generally, control fish living in hard water showed higher ATPase activities comparing to soft water. Fish living in soft water were more sensitive to metals especially to copper exposures than fish living hard water. Profound effects were determined in smaller fish. It seemed that ATPases more affected in acute exposures when compared to longer exposure periods. Generally, total protein levels did not change in both the gill and muscle. Metal accumulation occurred in the tissues, though chromium levels were below detection limits in most cases. In general, tissue ion levels did not also change significantly