Yapılandırılmış istihbarat analiz teknikleri bağlamında şeytanın avukatlığı analiz tekniğinin değerlendirilmesi
Evaluation of devil's advocate analysis technique in the context of structured intelligence analysis techniques
Yazar: NAMIK ÇENCEN
Danışman: PROF. DR. İSMAİL HAKKI DEMİRCİOĞLU
Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Güvenlik Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu çalışmanın amacı kuramsal anlamda yapılandırılmış istihbarat analiz tekniklerinden şeytanın avukatlığı analiz tekniğinin tarihsel kökenini, faydalarını, uygulanması ve kullanımı, güçlü yönleri, zayıf ve zorlukları açısından bir bütünlük içerisinde değerlendirmesini ortaya koymaktır. Yapılandırılmış istihbarat analiz teknikleri bağlamında şeytanın avukatlığı analiz tekniğinin değerlendirilmesini amaçlayan bu çalışma nitel araştırma deseninde tasarlanmış olup doküman incelemesi ve betimsel içerik analizi kullanılmıştır. Çalışmanın birinci bölümünde istihbaratın kavramsal çerçevesi doğrultusunda, istihbaratın tanımı, istihbaratın tarihsel gelişim süreci, istihbarat çarkının tanımı, aşamaları ve istihbarat toplama disiplinleri ve özelliklerine yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise yapılandırılmış analiz tekniklerinin sürecine giden yolda önem teşkil edeceği düşünülen istihbarat analizi ve önemi açıklandıktan sonra yapılandırılmış istihbarat analiz teknikleri incelenmektedir. Çalışmanın üçüncü bölümünde ise şeytanın avukatlığının ne olduğu, şeytanın avukatlığının tarihçesi, şeytanın avukatlığı analiz tekniği ve faydaları, şeytanın avukatlığı analiz tekniğinin uygulanması ve kullanımı, şeytanın avukatlığı analiz tekniğinin güçlü yönleri ve şeytanın avukatlığının zayıf yönleri ve zorlukları değerlendirilmektedir. Çalışmanın dördüncü bölümünde ise araştırmanın sonuç ve önerilerine yer verilmektedir. Şeytanın avukatlığı günümüzde yapılandırılmış analiz tekniklerinin büyüyen yapısı içinde bir karşıt teknik olarak kabul edilmektedir. Şeytanın Avukatlığı analiz tekniği istihbarat ürünlerinin kalitesini eleştirel bir şekilde gözden geçirilmesine, istihbarat analizindeki önyargılara ve aşırı baskın zihniyetlere karşı koyması açısından önem arz ettiği söylenebilir. Şeytanın avukatlığı analiz tekniğinin amacı oybirliğinin ortaya çıkmasını önlemek ve hâkim görüşün doğruluğuna ilişkin yeni düşünceleri teşvik etmektir. İstihbarat kurumları tarafından istihbarat değerlendirmelerinin formüle edilmesinde ve politikacılar tarafından bu değerlendirmelere dayalı stratejik karar alma süreçlerinde "Şeytanın Avukatı" mekanizmasına önem verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Abstract:
This study aimed to reveal the historical origins, benefits, application, use, strengths, weaknesses, and pitfalls of devil's advocacy, one of the theoretically structured intelligence analysis techniques. Aimed at evaluating devil's advocacy in the context of structured intelligence analysis techniques, this study adopted a qualitative research design and employed document review and descriptive content analysis. In line with the conceptual framework of intelligence, the first chapter includes (i) the definition and historical development process of intelligence, (ii) the description and stages of the intelligence circle, and (iii) the disciplines and characteristics of intelligence collection. The second chapter tackles structured intelligence analysis techniques following the discussion on intelligence analysis and its significance, which is crucial to structured analysis techniques. The third chapter deals with the definition, history, benefits, application, use, strengths, weaknesses, and potential pitfalls of devil's advocacy. Conclusions and recommendations are made in the fourth chapter. Devil's advocacy is recognized today as a contrarian technique within the growing body of structured analysis techniques. It might be argued that the devil's advocacy analysis technique is significant for critically reviewing the quality of intelligence products and countering biases and overly dominant mindsets in intelligence analysis. Devil's advocacy intends to prevent the emergence of consensus and encourage new thinking on the accuracy of the prevailing view. It is reckoned that the devil's advocacy mechanism should be prioritized in formulating intelligence assessments by intelligence agencies and in strategic decision-making processes based on these assessments by politicians.