Rat overinde Letrozol'ün Adriamisin ve Siklofosfamid kullanımında sitoprotektif etkilerinin araştırılması
Cytoprotective effect of Letrozole, in Adriamycine and Cyclophosphamide use on rat ovarium
Yazar: BÜLENT CİVELEK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA BAŞARAN
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Kanser tedavisinde kemoterapi günümüzde mikroskopik hastalığın eliminasyonu için esas tedavi yöntemidir. Özellikle genç hastalarda kemoterapi over fonksiyonları üzerine olumsuz etkiye sahiptir. Günümüzde over fonksiyonlarının korunması konusunda bilgi sınırlıdır. Özellikle, meme kanseri tedavisi almış hastalarda osteoporoz ve kardiovasküler hastalıklar gibi uzun dönem problemler için önleyici tedavi verilmemektedir. Letrozol, halen meme kanserinde uzun dönemde tedavide kullanım yeri olan non-steroidal bir aromataz enzim inhibitörüdür. Sitokrom P450 enziminin alt ünitesi olan ?hem? proteinine kompetitif olarak bağlanarak aromataz enzimini inhibe eder, over dokusu dahil, tüm dokularda östrojen biyosentezinde %98'den fazla azalmaya neden olur. Bu çalışmada letrozol'ün kemoterapi ile birlikte erken dönemde kullanımının over fonksiyonları üzerine sitoprotektif etkisinin olup olmadığı araştırılmıştır. Bu amaçla 24 adet dişi Wistar rat, her grupta 8 rat olacak şekilde kontrol grubu, kemoterapi grubu ve kemoterapi-letrozol grubu olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Kemoterapötik olarak siklofosfamid ve adriamisin kullanıldı. Ratların over dokularının histopatolojik incelemesi ile kanda Follikül Uyarıcı Hormon (FSH), östradiol (E2) ve total antioksidan status (TAS) değerlerine bakıldı.Letrozol grubu kemoterapi grubu ile karşılaştırıldığında anlamlı derecede daha düşük FSH seviyeleri ve daha yüksek E2 ve TAS seviyelerine sahipti. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında kemoterapi grubunda anlamlı derecede düşük E2 ve TAS seviyeleri gözlendi. Buna karşın letrozol ile tedavi edilen ratlarda kontrol grubu ile anlamlı bir fark izlenmedi. Çalışmamızda elde ettiğimiz sonuçlara göre letrozol'ün kemoterapi kullanımında sitoprotektif etkisi olduğu söylenebilir.

Abstract:
Chemotherapy is the mainstay for the current treatment of cancer for eliminating microscopic disease. Especially in young patients systemic chemotherapy has detrimental effect on ovarian function. Today, medical treatment modalities for the prevention ovarian function is limited. Especially, in breast cancer survivors long term sequela including osteoporosis and cardiovascular diseases remain untreated. Letrozole is a nonstreoidal aromatase inhibitor with current interest for the long term treatment of breast cancer. Mechanism of action involves aromatase enzyme by binding competitively to the ?heme? protein that is the subunit of cytochrome P450 with a 98% decrease in estrogen biosynthesis in all tissues including ovaries. In this study cytoprotective effect of letrozole during chemotherapeutic treatment was investigated. Twenty-four female Wistar rats were divided into three groups (control group, chemotherapy group and chemotherapy-letrozole group). Cyclophosphamide and adriamycin were administered to all rats allocated to receive chemotherapy. Histopatological examination of ovarian tissue along with follicle-stimulating hormone (FSH), estradiol (E2), and total antioxidant status (TAS) were assesed in all rats. Letrozole treated group had significantly lower levels of FSH and higher levels of E2 and TAS compared to chemotherapy group. Compared with control group, significantly lower E2 and TAS levels were observed in chemotherapy group. However, no difference was observed in letrozole treated rats compared with controls. In this respect, letrozole might have cytoprotective effect on ovarian tissue during chemotherapy.