Kamu yönetiminde kariyer uzmanı personelin iş tatmini ve işten ayrılma niyeti
Job satisfaction and turnover intention of career specialist personnel in public administration
Yazar: AHMET TOZLU
Danışman: PROF. DR. MEHMET DEVRİM AYDIN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kamu personeli = Public personnel ; Kamu yönetimi = Public administration ; Kariyer = Career ; Kariyer uzmanlık = Career experts ; Uzmanlar = Specialists ; İş doyumu = Job satisfaction ; İşten ayrılma niyeti = Turnover intention

Özet:
Çalışanların işyeri ve çalışma hayatından beklentilerinin karşılanması ve bunun sonucunda tatmin olmalarına ek olarak işten ayrılma fiilinden ve düşüncesinden uzaklaşmaları hem bireysel hem de kurumsal verimlilik açısından önemlidir. 
Türkiye'de kurumların stratejik hareket eden ve politika belirleyen birimleri kamu yönetiminin merkezi örgütlenmesinde yer almaktadır. Her bir kuruma söz konusu stratejik düşünebilme ve hareket edebilme kapasitesi kazandırabilmek için zaman zaman reformlar yapılagelmiştir. Bunlardan en sonuncusu ise 2011 yılında yürürlüğe gire 666 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile merkezi teşkilat bünyesindeki kurumlara uzman ve uzman yardımcısı kadroları ihdas edilmesi olmuştur.  Ancak verimlilik temelinde yapılan bu hamle sonucu uzman yardımcısı ve uzman sayısı çok hızlı bir şekilde artmış; sürecin işleyiş ve kalitesinde de bir takım olumsuzlar gözlemlenmeye başlamış; eski avantajlarından, istisnailiğinden ve saygınlığından uzaklaşmaya başladığı gözlemlenen kariyer uzmanlıklarda hızlı ve çok sayıda işten ayrılmalar görülmeye başlanmıştır. Kamu yönetiminde bir insan kaynakları yönetimi sorunu olarak ele alınması gerektiği düşünülen bu süreçte kariyer uzmanların iş değişikliği konusundaki tercihlerinin, hedeflerinin ya da hayallerinin hakimlik-savcılık, Sayıştay denetçiliği, kaymakamlık, Merkez Bankası uzmanlığı-müfettişliği, akademisyenlik, uluslararası kuruluşların Türkiye'deki ofisleri ya da özel sektör seçeneklerinde yoğunlaştığı gözlemlenmiş ve bu tespit de çalışmaya konu edilmiştir.
Çalışma kapsamında iş tatmini, işten ayrılma niyeti ve işgücü devir oranı konuları literatür kapsamında tüm alt başlıklarıyla geniş bir perspektifle ele alınmıştır. Türk kamu teşkilatında merkezi yapılanma anlatılmış ve bu kapsamdaki kariyer uzmanlıklar tarihsel kökeninden reformlara, sayısal durumundan günümüzdeki konum ve önemine kadar izah edilmiştir. Dünyada ve Türkiye'de iş tatmini, işten ayrılma niyeti, işgücü devir oranı kavramlarının birbirleriyle ilişkilerini ele alan ve bunun yanında bu faktörlere etki eden faktörlerin de araştırıldığı çalışmalar sistematik bir biçimde incelenmiştir. Son olarak, birisi kariyer uzman ve uzman yardımcılarıyla diğeri yöneticilerle yapılan iki adet saha araştırması bilimsel yöntem ve enstrümanlar aracılığıyla istatistiksel olarak analiz edilmiştir. 
Anahtar Sözcükler
Kariyer Uzman, İş Tatmini, İşten Ayrılma Niyeti, İşgücü Devir Oranı, Kamu Yönetimi.

Abstract:
Meeting the expectations of the employees related to the workplace and working life, and as a result of this, besides their satisfaction, their drawing away from the act and thought of quitting their jobs is significant with regards to individual and institutional efficiency. 
Strategic and policy-making units of institutions are located in the central organization of public administration in Turkey. Reforms have been made from time to time so as to give each institution the capacity to think and act strategically. The most recent one of these is the assigning of the expert and assistant expert staff to the institutions within the central organization with the Decree Law 666 come into force in 2011. However, as a result of this move,  made on the basis of efficiency, the number of experts and assistant experts increased very rapidly; some negative aspects began to be observed in the operation and quality of the process; and a number of rapid resignations have begun to be seen in career specialties that were moving away from their previous advantages, exceptionalism and prestige, In this process, which is needed to be considered as a human resource management problem in public administration, it has been observed that the career specialists' preferences, aims or dreams as to job-change concentrated on the options such as judge-prosecutor, the auditor of the Court of Account, district governorship, Central Bank expertise-inspectorship, academicianship and the offices of international organizations in Turkey or private sector and this detection has been mentioned in this study.
Within the scope of the study, the issues of job satisfaction, turnover intention, and workforce turnover rate have been discussed in a broad perspective with all sub-titles in the literature. The central structure in Turkish public organization and career specialties in this context have been explained from their historical origins to reforms, from their numerical status to their current position and importance. Studies in the world and in Turkey dealimg with the interrelationships of the concepts of job satisfaction, turnover intention, and workforce turnover rate, as well as researching the factors affecting these factors, have been systematically examined. Finally, two field studies, one of which was conducted with career experts and assistant experts, and the other one was conducted with managers, were statistically analyzed through scientific methods and instruments. 
Key Words
Career Expert, Job Satisfaction, Turnover Intention, Workforce Turnover Rate, Public Administration.