Koklear implant kullanıcısı çocuklarda öğrenme ve bellek işlevlerinin değerlendirilmesi ve alıcı-ifade edici dil gelişimiyle ilişkisinin incelenmesi
Assessment of learning and memory functions in children with cochlear implant and examination of their relationship with receptive-expressive language development
Yazar: EZGİ BÜŞRA AKTAŞ TÜRÜDÜ
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH ÇAĞLAR BATMAN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Alıcı dil becerileri = Receptive language abilities ; Bellek = Memory ; Dil gelişimi = Language development ; Koklea hastalıkları = Cochlear diseases ; Koklear implantlar = Cochlear implants ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; Kısa süreli bellek = Short term memory ; Sözel öğrenme = Verbal learning ; İfade edici dil = Expressive language

Özet:
Amaç: Bu çalışma ile koklear implant kullanıcısı çocukların farklı uyaran ve cevap modaliteleri altında (işitsel-sözel, görsel-sözel, işitsel-yazılı, görsel-yazılı) kısa süreli bellek performansları ile sözel öğrenme, serbest hatırlama türü uzun süreli bellek ve tanıma türü uzun süreli bellek performanslarının değerlendirilerek normal işiten yaşıtlarıyla karşılaştırılması; dil gelişimi ile bu öğrenme ve bellek işlevleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Çalışmaya 7-11 yaş arası 24 koklear implant kullanıcısı ve 24 normal işitmeye sahip toplam 48 çocuk katılmıştır. Çocukların zeka puanları Porteus Labirentleri Testi (PLT) ile Kent Egy Zeka Testi, kısa süreli bellek performansları Görsel İşitsel Sayı Dizileri Testi B Formu (GİSD-B) kullanılarak değerlendirilmiştir. Türkçe Alıcı ve İfade Edici Dil Testi (TİFALDİ) ile çocukların dil değerlendirmeleri yapılmış, İşitsel-Sözel Öğrenme Testi (İSÖT) ile sözel öğrenme ve uzun süreli belleğe ilişkin becerileri değerlendirilmiştir.
Bulgular: Gruplar arasında dil puanları ve işitsel-sözel modalitede kısa süreli bellek performansı açısından normal grup lehine anlamlı fark bulunmuştur. Sözel öğrenme, serbest hatırlama ve tanıma türü hatırlama puanları açısından iki grup arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Her iki grupta kısa süreli bellek değerlendirmesinde farklı uyaran modaliteleri kullanılarak yapılan değerlendirmeler grup içinde karşılaştırıldığında anlamlı fark gözlenmemiştir. Dil ve kısa süreli bellek ile öğrenme puanları arasında anlamlı ilşkiler bulunmuştur.
Sonuç: Koklear implantlı çocuklar dil gelişimi ve bazı bilişsel beceriler açısından risk altındadır ve bu becerilerin gelişiminde normal işiten akranlarına göre gecikmeler yaşayabilirler. Çocuklarda dil gelişimi bazı bellek ve sözel öğrenme becerileriyle ilişkilidir.

Abstract:
Aim: In this study, it is aimed to evaluate the short-term memory (STM) performance under different stimulus and response modalities and verbal learning, free recall and recognition performances in children with cochlear implant (CI) and compare them with their normal hearing peers and also examine the relationship between language development with these learning and memory functions.
Methods: 48 children aged 7-11 with 24 normal hearing and 24 CI users participated in the study. Children's intelligence scores were evaluated using Porteus Maze Test and the Kent Egy Intelligence Test, and also STM performances were evaluated using the Visual Aural Digit Span Test Form B. The language evaluations were done with TIFALDI and their skills of verbal learning and long-term memory were evaluated with Auditory Verbal Learning Test (AVLT).
Findings: A significant difference was found in favour of the normal group in the language scores and auditory-verbal modality in terms of STM performance. There was no significant difference between the two groups in terms of verbal learning, free recall and recognition. When comparing the assessments using different stimulus modalities in STM evaluation in both groups, no significant difference was observed. Significant relationships were found between language and STM and learning scores.
Conclusion: Children with CI are at risk for language development and some cognitive skills and may experience delays in the development of these skills compared to their normal hearing peers. Language development in children is associated with some memory and verbal learning skills.