Çocuklarda serum prolidaz düzeyinin ailevi akdeniz ateşi hastalığı atağı ile ilişkisinin değerlendirimesi
Evaluation of the relationship of serum prolidase level with family mediterranean fever attack in children
Yazar: NAGEHAN KARACA HAN
Danışman: PROF. DR. HANDAN ALP
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ailesel akdeniz ateşi = Familial mediterranean fever ; Prolidaz = Prolidase ; Çocuklar = Children

Özet:
Giriş ve Amaç: Ailevi Akdeniz Ateşi (AAA), ataklar halinde seyreden rekkürren ateş, karın ağrısı, eklem ağrısı, göğüs ağrısı ve erizipel benzeri eritem ile karakterize olan, otozomal resesif geçiş gösteren otoinflamatuvar bir hastalıktır. Prolidaz, c-terminal prolin ve hidroksiprolin iminodipeptitleri parçalayarak kollajen yıkımında rol oynayan spesifik bir enzimdir. Çalışmamızda kronik inflamasyonda salınan prolidaz enzimini, atak dönemindeki ve atak dışı dönemdeki Ailevi Akdeniz Ateşi tanılı çocuk hastalar ile sağlıklı kontrol grubunda karşılaştırmayı ve serum prolidaz aktivitesinin AAA hastalığında inflamatuar bir belirteç olarak kullanılıp kullanılmayacağını amaçladık.
Yöntem: Çalışmamıza 2-18 yaş aralığındaki, akut veya kronik enfeksiyon durumu olmayan, herhangi bir kardiyovasküler, sistemik, inflamatuar hastalığın eşlik etmeyen olgular dahil edildi. Atak dışı dönemdeki 37 AAA olgusu, atak anındaki 37 AAA olgusu ile aynı yaş grubunda 27 sağlıklı kontrol gurubu çalışmaya alındı. Çalışma prospektif olarak yapıldı. Olguların demografik, klinik ve laboratuvar verileri kaydedildi. Prolidaz ölçümü için uygun tüplere periferik bir venden kan alındı. Kan tetkikleri Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalında ELİSA yöntemi ile çalışıldı. 
Bulgular: Olgularda ve kontrol grubunda serum prolidaz düzeyleri verileri kaydedildi. Çalışmamızda ortalama serum prolidaz düzeyi AAA hastalarında 24,40±8,87 ng/mL, kontrol grubunda 11,63±1,80 ng/mL olarak tespit ettik. Cut-off değerini 15,40 ng/ml (%88 sensitivite ve %96 spesifite) olarak saptadık. Pozitif prediktif değeri %98 ve negatif prediktif değeri %76 olarak hesapladık. Yaptığımız çalışmada serum prolidaz düzeyini atak dışı dönemdeki hastalarda sağlıklı kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulduk. Ayrıca çalışmamızda serum prolidaz düzeyleri ile akut faz reaktanlarından CRP, ESH ve fibrinojen ile pozitif korelasyon tespit ederken WBC ile korelasyon tespit edemedik. Hastalık şiddeti, klinik özellik ve genetik mutasyon tipine göre serum prolidaz düzeyleri arasında anlamlı farklılık yoktu. Hastalık şiddeti, klinik özellikler ve genetik mutasyon tipi serum prolidaz düzeyini etkilemedi.
Sonuç: Çalışmamızda serum prolidaz düzeyinin atak döneminde en yüksek düzeyde saptanması, atak dışı AAA hastalarında kontrol grubuna göre yüksek bulunması, sensitivite ve spesifitesinin yüksek tespit edilmesi AAA hasta ayrımını yapabileceği, aynı zamanda subklinik inflamasyonun bir belirteci olarak kullanılabileceğini kanaatini oluşturmuştur. Ancak çocuk hastalarda yeterli çalışma olmaması bu hasta grubunda geniş kapsamlı çalışmalara gereksinim olduğunu göstermiştir. 
Anahtar Kelimeler: Ailevi Akdeniz Ateşi, Prolidaz

Abstract:
Introduction and Plan: Familial Mediterranean Fever (FMF) is an autosomal recessive autoinflammatory disease characterized by recurrent fever, abdominal pain, joint pain, chest pain and erysipelas-like erythema. Prolidase is a specific enzyme that plays a role in collagen degradation by cleaving c-terminal proline and hydroxyproline iminodipeptides. In our study, we aimed to compare the prolidase enzyme released in chronic inflammation in pediatric patients with Familial Mediterranean Fever in the attack and non-attack period and in the healthy control group and whether serum prolidase activity can be used as an inflammatory marker in FMF disease.
Methods: Cases aged 2-18 years, without acute or chronic infection, and without any concomitant cardiovascular, systemic, or inflammatory disease were included in our study. 37 FMF cases in the non-attack period, 37 FMF cases at the time of the attack and 27 healthy control group of children in the same age group were included in the study. The study was conducted prospectively. Demographic, clinical and laboratory data of the cases were recorded. For prolidase measurement, blood was taken from a peripheral vein into suitable tubes. Blood tests were performed with the ELISA method in the Department of Biochemistry, Faculty of Medicine, Atatürk University.
Findings: Serum prolidase levels were recorded in the cases and control groups. In our study, we found the mean serum prolidase level to be 24.40±8.87 ng/mL in FMF patients and 11.63±1.80 ng/mL in the control group. We determined the cut-off value as 15.40 ng/ml (88% sensitivity and 96% specificity). We calculated the positive predictive value as 98% and the negative predictive value as 76%. In our study, we found that the serum prolidase level was statistically significantly higher  
in patients in the non-attack period compared to the healthy control group. In addition, we found a positive correlation between serum prolidase levels and acute phase reactants CRP, ESH and fibrinogen in our study, but we could not detect a correlation with WBC. There was no significant difference between serum prolidase levels according to disease severity, clinical features and genetic mutation type. Disease severity, clinical features and genetic mutation type did not affect serum prolidase level.
Result: In our study, the highest level of serum prolidase was detected in the attack period, it was found to be higher in non-attack FMF patients compared to the control group, and the sensitivity and specificity were determined to be high. However, the lack of sufficient studies in pediatric patients showed that extensive studies are needed in this patient group.
Keywords: Familial Mediterranean Fever, Prolidase