Deneysel olarak osteoporoz oluşturulan ratlarda botulinum toksin enjeksiyonu sonrası temporomandibular eklemde meydana gelen yapısal değişikliklerin incelenmesi
Investigation of structural changes in temporomandibular joint after botulinum toxin injection in rats with experimental osteoporosis
Yazar: YÜKSEL ÇAKMAK
Danışman: DOÇ. DR. NURAY YILMAZ ALTINTAŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2021
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Botulinum toksinleri = Botulinum toxins ; Diş hekimliği = Dentistry ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Osteoporoz = Osteoporosis ; Spektrometri = Spectrometry ; Sıçanlar = Rats ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint

Özet:
Osteoporoz (OP); kemik mineral yoğunluğunun düşmesi, bozulmuş kemik kalitesi ile karakterize olan ve kırık riskini önemli oranda arttıran iskeletsel sistemik bir hastalıktır. Genellikle postmenopozal dönemdeki kadınlarda, spontan kırıklar ile ortaya çıkmaktadır. Osteoporoz, maksillofasiyal bölgede de önemli değişikliklere neden olmaktadır.
Botulinum toksin; gram-negatif, anaerobik ve spor oluşturan bakteri olan Clostridium botulinum tarafından sentezlenen güçlü bir nörotoksindir. Masseter kasa yapılan botulinum toksin uygulamaları sonrası, temporomandibular eklemde (TME) dejeneratif değişiklikler meydana geldiği ve mandibular kondil bölgesindeki kemik kalitesinde düşüşler yaşandığı bilinmektedir. Bu çalışmada, ratlarda deneysel olarak OP oluşturulması ile beraber masseter kaslarına yapılan botulinum toksin uygulaması sonrası TME bölgesinde meydana gelen değişikliklerin incelenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmamızda, 20 adet dişi Wistar Albino rat iki deney grubuna (n:10) ayrıldı. İlk deney grubundaki ratlara retinoik asit 14 gün boyunca günde bir kere olmak üzere gavaj yoluyla verilerek OP hastalık modeli oluşturuldu. İkinci deney grubunda ise aynı oranda steril salin 14 gün boyunca gavaj yoluyla verildi. Her iki deney grubundaki ratların sağ masseter kaslarına tek doz olarak 12U/0.1 cc botulinum toksin enjeksiyonu yapıldı. Ratların sol masseter kaslarına ise 0.1 cc hacminde steril salin enjeksiyonu yapıldı. Enjeksiyonlardan 4 hafta sonra tüm ratlar sakrifiye edildi. Çift taraflı mandibular kondil örnekleri eksize edildi. Örnekler XRF- Spektrometrik yöntemle elementel düzeyde analiz edildi. 
Çalışma sonuçları değerlendirildiğinde, OP geliştirilen ratlarda botulinum toksin uygulamasının mandibular kondilde Ca seviyelerinde azalmalara neden olduğu görüldü. Ancak, bu azalma istatistiksel olarak anlamlı değildi. Osteoporoz geliştirilmesi sonrası yapılan botulinum toksin uygulamalarının daha uzun dönem sonuçlarının incelendiği, analiz metotlarında farklı yöntemlerin de kullanıldığı yeni klinik ve deneysel çalışmalara ihtiyaç olduğu sonucuna varıldı.

Abstract:
Osteoporosis (OP); is a skeletal systemic disease that is characterized by decreased bone mineral density, impaired bone quality and significantly increases the risk of fracture. It usually occurs with spontaneous fractures in postmenopausal women. Osteoporosis alsocauses significant changes in the maxillofacial area.
Botulinum toxin; is a powerful neurotoxin synthesized by Clostridium botulinum, gram-negative, anaerobic and spore-forming bacteria. It is known that degenerative changes occur in the temporomandibular joint (TMJ) and bone quality in the mandibular condyle area after botulinum toxin applications in the masseter muscle. In this study, it was aimed to investigate the changes in TMJ region after botulinum toxin application to masseter muscles with the experimental creation of OP in rats.
In our study, 20 female Wistar Albino rats were divided into two experimental groups (n: 10). The OP disease model was created by administering retinoic acid by gavage to the rats in the first experimental group once a day for 14 days. In the second experimental group, the same amount of sterile saline was given by gavage for 14 days. A single dose of 12U / 0.1 cc botulinum toxin was injected into the right masseter muscles of the rats in both experimental groups. Sterile saline in a volume of 0.1 cc was injected into the left masseter muscles of the rats. All rats were sacrificed 4 weeks after the injections. Bilateral mandibular condyle samples were excised. Samples were analyzed at elemental level by XRF-Spectrometric method.
When the results of the study were evaluated, it was seen that botulinum toxin administration caused a decrease in Ca levels in the mandibular condyle in rats with OP. However, this decrease was not statistically significant. It was concluded that there is a need for new clinical and animal studies in which the long-term results of botulinum toxin applications performed after the development of osteoporosis are examined and different methods are used in the analysis methods.