Sismik kırılma yöntemi ve mikrotremör ölçümlerinden elde edilen dinamik zemin parametrelerinin coğrafi bilgi sistemleri (cbs) kullanılarak haritalanması
Mapping dynamic soil parameters obtained from the seismic refraction method and microtremor measurements using geographical information system
Yazar: SUNAY MUTLU
Danışman: PROF. DR. YÜCEL GÜNEY
Anadolu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Uzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering
Dizin: Coğrafi bilgi sistemleri = Geographical information systems ; Mikrotremor = Microtremor ; Sismik kırılma = Seismic refraction

Özet:
Eskişehir Kent Merkezi'nde yerleşimin büyük bir kısmı alüvyal zemin üzerinde bulunmaktadır. Ayrıca, bölgenin fay hatlarına yakınlığından dolayı depremden önemli derecede etkileneceği düşünülmektedir. Bu yüzden, alanın yer mühendislik parametrelerinin belirlenmesi gerekmektedir. Sismik yöntemler, bu parametrelerin bulunmasında yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu çalışmada, seçilen alan için yer mühendislik parametreleri olarak zeminin dinamik ve elastik özelliklerinin belirlenmesi ve bu parametrelerin CBS kullanılarak modellenmesi amaçlanmıştır. Bu amaca uygun olarak, 23 farklı lokasyonda sismik kırılma ve mikrotremör ölçümleri alınmıştır. Elde edilen veriler analiz edilerek sismik dalga hızları hesaplanmış ve bu hızlara bağlı olarak da bazı zemin mühendislik parametreleri bulunmuştur. Bu parametreler ve CBS teknikleri kullanılarak çalışma alanının sismik haritaları oluşturulmuştur. Sismik yöntemlerinin uygulanması ve CBS kullanılarak bu verilerin haritalanması ile şehir merkezinin ilk 30 m'si için ortalama kayma dalgası hızı, zemin büyütmesi, zemin hakim periyodu ve diğer dinamik elastik parametrelerin alansal değişimleri belirlenmiştir. Bu çalışmanın sonuçları, Eskişehir'in kentsel dönüşümünde belirlenecek riskli alanların tayininde, deprem master planlarının oluşturulmasında ve yeni yerleşime açılacak alanların belirlenmesinde önemli yer tutacaktır.

Abstract:
A large part of the settlement region of Eskişehir is located on alluvial soil. The region is thought to be significantly affected by the earthquake because of its proximity to the fault lines. Because of the fact that, engineering parameters of the ground should be determined for the study area. Seismic methods are commonly used to find these parameters. In this study, ground engineering parameters such as dynamic and elastic parameters were determined and modeled by using GIS for the selected area. For this purpose, seismic refraction and microtremor measurements were taken on 23 different locations. The data obtained were analyzed and seismic wave velocities were determined. According to the calculated velocities some ground dynamic parameters were determined. By using these parameters and GIS techniques, seismic maps of the study area were created. The average shear wave velocity for the first 30 m of the city, site amplification, dominant period of the ground and other dynamic and elastic parameters of spatial variations were interpolated by using GIS. The results of this study could be used in the determination of risky areas for urban relocation, the creation of earthquake master plans and determination of new settlement areas.