İletişimin denetlenmesi ve ortam dinlemesi, uluslararası uygulamalar tedbirler ve öneriler
Lawfull interception and to listen to the field, international practices and recommendations
Yazar: BASRİ AKTEPE
Danışman: PROF. DR. ERSAN ŞEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Denetim = Control ; Gizli dinleme = Bugging ; Görsel-işitsel iletişim = Visual-auditory communication ; Standartlaşma = Standardization ; Ulusal mahkemeler = National courts ; Uluslararası hukuk = International law ; Uluslararası koordinasyon = International coordination ; Özel hayatın gizliliğinin korunması = Right of privacy and its protection ; İletişim = Communication ; İletişim araçları = Communication means ; İletişim özgürlüğü = Communication freedom

Özet:
Toplumun adalet, huzur ve güvenlik ihtiyacını karşılamak isteyen devlet, bir yandan suç ile mücadele için önleyici tedbirler alırken, diğer yandan da suç işlendikten sonra sorumluların doğru tespit edilmesi ve yakalanması için bilgi ve belgeye, yani delile ihtiyaç duyar. Bu delilleri elde etmek amacı ile bazı özel bilgi ve delil toplama yöntemleri geliştirmiştir. Yöntemlerden birisi de, "İletişimin Denetlenmesi" yöntemidir.Ülkemizde 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) ile adli anlamda telekomünikasyon yolu ile yapılan iletişimin denetlenmesi çerçevesini, 5397 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile önleyici ve istihbari anlamda iletişimin denetlenmesi ile ilgili düzenlemelerin çerçevesini belirlemiştir.Bu çalışma ile; telekomünikasyon yoluyla yapılan iletişimin denetlenmesi kavramı, ortam dinlemesi, uluslararası uygulamalar, ülkemizdeki uygulamalar sırasında görülen eksikliklerinin giderilmesi, daha etkin ve verimli olabilmesi için bazı tedbir ve öneriler ele alınmıştır.Birinci bölümde; hukuki kavramlar, teknik tanımlar ile uluslararası standartlar, ikinci bölümde; Avrupa Birliği'ne üye olan ve olmayan bazı ülkelerdeki uygulamalar, üçüncü bölümde; telekomünikasyon yolu ile yapılan iletişimin denetlenmesi tedbiri ve ortam dinlemesi, dördüncü bölümde, iletişimin denetlenmesi tedbirinin hem insan haklarını korumada ve hem de adli, önleyici ve istihbari açıdan yapılacak uygulamalarda daha etkin ve verimli olabilmesi için alınabilecek tedbir ve önerilerin neler olabileceği değerlendirilecek, değerlendirme ve sonuç bölümünde ise, özelikle istihbari amaçlı iletişimin denetlenmesi tedbirinde uygulama değişikliği önerilecektir.

Abstract:
A state that aims to bring justice to the society needs intelligence for preventing crimes before they happen and needs evidences for investigating crimes after they are realized. To gather intelligence or evidence, special legal regulations are introduced worldwide. The lawful interception of communication is among the legal measures introduced for this purpose.The Law No. 5271 has legislated interception of telecommunication for the purpose of criminal investigation. Afterwards, Law No. 5397, which contains provisions related to interception for intelligence gathering, has been enacted. These two laws establish the legal framework that the LEAs need to fulfill their responsibilities to prevent and investigate crimes. However, after these laws have come into force, several problems have aroused.This study covers lawful interception, covert surveillance and legal framework and practice in other countries. In addition, problems encountered in this country are highlighted and several proposals are made to resolve these problems.The first Chapter contains legal concepts, regulations, the international standards and technical definitions related to the lawful interception of communications. In the second Chapter, legal framework and practice in EU countries and some other countries are covered. The third Chapter is dedicated to the implementation of interception and covert surveillance in Turkey. In the fourt Chapter, problems related to the abuse of privacy as well as the practice are discussed. Several proposals are made to resolve these problems. In the last chapter, an implementation changes will be recommended for the interception of intelligence purposes.