Eksentrik ve konsentrik kas kasılmasında oksijen tüketimi
Oxygen consumption during eccentric and concentric muscle contraction
Yazar: TAHİR HAZIR
Danışman: DOÇ.DR. CANER AÇIKADA
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1993
Konu: Spor = Sports
Dizin: Kas kontraksiyonu = Muscle contraction ; Oksijen tüketimi = Oxygen consumption

Özet:
Bu çalışmada 14 aktif deneğin (yaş, 23.5 ± 2.13; boy, 175.23 ± 5.73; vücut ağırlığı, 69.03 ± 5.29; yağsız vücut kitlesi, 64.27 ± 4.79; yağ %, 6.85 ± 1.43) koşu bandında + %10 (ağırlıklı olarak konsentrik kasılma), - %10 (ağırlıklı olarak eksentrik kasılma) ve %0(konsentrik ve eksentrik kasılma) eğimde 4 km/s ve 6 km/s yürüyüş ve 8 km/s ve 10 km/s koşu hızlarında metabolik cevapları ve alt ekstremite kaslarından m. gastrocnemıus(GAST) ve m. vastus lateralis'in motor ünite aktivasyonları integre elektromyografi şeklinde incelenmiştir. Yürüyüş ve koşu hızlarında V02'nin absolut değerleri(ml/dk) - %10 eğimde, + %10 ve %0 eğimden istatistiksel olarak önemli derecede daha düşüktür(p<.05). + %10 eğimde yürüyüş ve koşu hızlarındaki V02, %0 eğimden önemli derecede yüksektir(p<.001). Vücut ağırlığı ve yağsız vücut kitlesi-relativ V02'ye ait istatistiksel sonuçlarda absolut V02 sonuçlarına benzer bulunmuştur. Deneklerin egzersizler öncesi kalp atım hızları(KAH) arasında istatistiksel fark bulunmamıştır (p>.05). Her üç eğimde değişik iş yüklerindeki KAH cevaplarına ait sonuçlar V02 sonuçlarına paraleldir. Solunum frekansı(fV) tüm hızlarda + %10 > - %10 > %0 şeklinde bulunmuştur. Bununla beraber 4 km/s hızda fV değişimleri anlamlı değildir(p>.05). Tidal volüm cevaplan + %10 eğimde yürüyüş ve koşu egzersizlerinde - %10 ve %0 eden önemli derecede yüksektir(p<.05). Kaslar arası IEMG potansiyelleri; %0 ve + %10 eğimde tüm hızlarda GAST kasında ölçülen IEMG, VL'den ölçülenden daha yüksektir(p<.001). GAST kasının - %10 eğimde yürüyüş ve koşu egzersizleri sırasında ölçülen IEMG potansiyelleri %0 ve + %10 eğimde ölçülenden istatistiksel olarak önemli derecede düşüktür (p<.001). Aynı şekilde, %0 eğimde ölçülen GAST-IEMG potansiyelleri de + %10 eğimden önemli derecede düşük bulunmuştur (p<.05). + %10 eğimde tüm hızlardaki VL-IEMG aktivitesi - %10 eğimden farklı değildir(p>.05). Her iki eğimde tüm hızlardaki IEMG potansiyelleri %0 eğimden yüksektir. Bununla beraber bu farklar + %10 ve %0 arasında tüm hızlarda, - %10 ve %0 arasında 4, 6, ve 10 km/s hızlarda anlamlı(p<.05), 8 km/h hızda anlamsızdır(p>.05). Adım frekansı - %10 eğimde + %10 eğime göre anlamlı derecede düşüktür(p<.05). Genel olarak pozitif ve negatif işde metabolik harcama ile vücut kitlesi arasında ilişki bulunmamıştır(p>.05). Adım frekansı ile oksijen nabzı arasında ilişki bulunmazken(p>.05), + %10 eğimde yürüyüş egzersizlerinde adım frekansı ile oksijen tüketimi arasında negatif bir ilişki saptanmıştır(p<.05). Bu çalışmanın sonuçları, eksentrik ve konsentrik kas kasılması esnasında metabolik cevapların ve alt ekstremite kaslarında motor ünite aktivasyonunun farklı olduğunu göstermektedir. 100

Abstract:
14 active male subjects (age, 23.5 ±2.13; height, 175.23 ± 5.73; body weight, 69.03 ± 5.29; fat free mass, 64.27 ± 4.79; fat %, 6.85 ± 1.43) were tested on + 1 0%(concentric work), - 10% (eccentric work), and 0 % (concentric and eccentric work) levels at 4 km/h and 6 km/h walking, and 8 km/h and 10 km/h running velocities for metabolic responses. At the mean time for the same working modes motor unit activation levels were measured by integrated electromyograpy(IEMG) of the gastrocnemius(GAST) and vastus lateralis(VL) muscles of the lower leg. - 10% level the absolute values(ml/kg), of V02 are lower than + 10% and 0% levels at all walking and running velocities (p<.05). At + 10% level V02 values of walking and running are significantly higher than 0% level (p<.001). When the absolute V02 values are compared with the relative body weight and relative fat free mass values; the findings are similar to the absolute values (p<.05). In pretest values for the three levels on treadmill there was no difference between heart rate(HR) values (p>.05). Working at all walking and running velocities, - 10% level values in HR are significantly higher than 0% and + 10% levels values(p<.05). Similarly, at + 10% level HR values of walking and running are significantly higher than 0% level (p<.001). In respiration frequency, at all Ievells and velocities + 10% > - 10% > %0. However at 4 km/h valking velocity, the difference between the levels are not significant (p>.05) tidal volume responses for walking and running at different velocities are significantly higher at pozitive level, compare to negative and horizontal levels(p<.05). When IEMG potantiations are compared between the two muscle; GAST readings are higher(p<.001) than VL readings at all velocities at 0% and + 10% levels. IEMG readings of GAST are significantly lower in - 10% readings compared to 0% and + 10% readings at all walking and running velocities (p<.001). Similarly, 0% level is lower than + 10% level at all velocities (p<.05). VL IEMG readings differences between + 10% and - 10% levels at all velocities in walking and running are not significant (p>.05). At + 10% and - 10% levels VL IEMG readings in walking and running velocities are higher compare to 0% level readings. However, IEMG readings difference between + 10% and 0 % levels at all velocities in walking and running are significantly different (p<.05). Between - 10% and 0% at 4 km/h and 6 km/h walking and 10 km/h running showed significantly different IEMG readings (p<.05), and at 8 km/h running velocities showed non significantly difference (p>.05). Stride frequency at - 1 0% level showed significantly lower values compared to + 1 0% level at all walking and running velocities (p<.05). In general, there is no correlation between negative and pozitive work metabolic expenditure and body mass (p>.05). While there is no correlation between valking stride frequency and oxygen pulse (p>.05), at + 10% level significant negative correlation between stride frequency and oxygen consumption at all walking velocities(p<.05). In this study, it has been demonstrated that there is a difference between metabolic responses and lower extremity motor unit activation during eccentric and concentric muscle contraction. 101 t'c'bmEk5bet!iw manBOLÜM VI KAYNAKLAR 1. Abadie, B.R.: Physiological Responses to Grade Walking With Wrist and Hand-Held Weights. Res. Quart. Exerc. Sport. 61(1):93-95, 1990. 2. Abbott,B.C, Bigland, B., Ritchie, J.M.: The Physiological Cost of Negative Work. J. Physiol. 117:380-390, 1957. 3. Abbott.B.C, Bigland.B.: The Effects of Force and Speed Changes on the Rate of Oxygen Consumption During Negative Work. J. of Physiol. 120:319-325,1953. 4. Açıkada, C, Ergen, E., Alpar, R., Sarpyener, K.: Erkek Sporcularda Vücut Kompozisyonu Parametrelerinin İncelenmesi. Spor Bilimleri Dergisi. 2(2): 1-25, 1991. 5. Akgün, N.: Egzersiz Fizyolojisi. 3. baskı.l. Cilt, GSGM Yayın No:75, 1989. 6. Amelink, G.J., Bar, P.R.: Exercise-Induced Muscle Protein Leakage in the Rat. J. Neurol. Sci. 76:61-68, 1986. 7. Armstrong, R.B., Laughlin, M.H., Rome, L, Taylor, C.R.: Metabolism of Rats Running Up and Down an incline. J. Appl. Physiol.: Respirat. Environ. Exercise Physiol. 55(2) :51 8-521, 1983. 102