Akut pankreatitli hastalarda MPV (Ortalama trombosit hacmi) değerinin pankreatitin şiddeti ile korelasyonu
Correlation of MPV (Mean thrombocyte volume) value with the severity of pancreatitis in patients with acute pancreatitis
Yazar: YILMAZ YILDIRIMER
Danışman: PROF. DR. DOĞAN NASIR BİNİCİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Erzurum Bölge Eğt. ve Arş. Hast. / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Hastalık şiddeti indeksi = Severity of illness index ; Ortalama trombosit hacmi = Mean platelet volume ; Pankreas hastalıkları = Pancreatic diseases ; Pankreatit = Pancreatitis ; Teşhis = Diagnosis

Özet:
Akut pankreatit (AP) diğer rejyonal dokular ve uzak organ sistemlerini etkileyebilen yaygın izlenen bir inflamatuvar hastalıktır. Hastalığın etiyolojisi değişmekle birlikte mortalitesi %5-10 arasındadır. Çoğu vaka (%80-90) hafif şiddetli ve kendini sınırlayıcı özelliktedir. Hastaların %10-20'sinde ise kötü prognoza ve yaklaşık %40 mortalite oranına sahip şiddetli hastalık izlenmektedir. AP tedavisinde erken tanı ve hastalık şiddetinin erken evrelendirilmesi önemlidir. Bu çalışmada ortalama platelet volümünün (MPV) Ranson, Glasgow, Akut Fizyoloji ve Kronik Sağlık Değerlendirmesi-II (APACHE-II) ve Akut Pankreatit Şiddetinin Yatak Başı Değerlendirmesi (BISAP) skorlarına göre değerlendirilen şiddetli AP tahminindeki prognostik öneminin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 
Ocak 2020 ile Kasım 2021 tarihleri arasında Gastroenteroloji kliniğine AP tanısıyla kabul edilen 113 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalık şiddeti Ranson, Glasgow, APACHE-II ve BISAP skorlama sistemleriyle belirlendi. Tüm hastaların başvuru ve 48.saatte MPV seviyeleri ölçüldü. 
Hastaların yaş ortalaması 59,5 ± 19,5 yıl (18-93 yıl) idi. Kadın/erkek oranı 1,75/1 idi. En sık izlenen AP etiyolojileri biliyer (%77) ve post ERCP (%16,8) pankreatit idi. 48.saat MPV seviyesi başvuru MPV seviyesinden anlamlı derecede yüksekti (p=0,042). Başvuru MPV seviyesi AP şiddeti Ranson (p=0,984), Glasgow (p=0,764), APACHE-II (p=0,616) ve BISAP (p=0,085) ile değerlendirildiğinde ağır ve hafif şiddetli AP olguları arasında benzerdi. Ağır şiddetli AP; Ranson, Glasgow, APACHE-II ve BISAP skorlama sistemlerine göre ayrıldığında başvuru MPV seviyesinin AUC değerleri sırasıyla 0,532, 0,518, 0,527 ve 0,635 idi. Başvuru ve 48.saat MPV değerleri hiçbir AP şiddet skorlamasıylakorele değildi (tüm analizlerde p>0,05). 
MPV seviyeleri AP seyrinde değişkenlik göstermektedir. Ancak MPV'nin AP şiddetinin tahmini için tanısal performansı yeterli değildir. 

Anahtar kelimeler: Ortalama platelet volümü, Akut pankreatit, Şiddet, Tanısal performans

Abstract:
Acute pancreatitis (AP) is a common and frequent inflammatory disorder of the pancreas with variable involvement of other regional tissues or remote organ system. The disease has a varying etiology with an overall mortality of 5–10%. Most cases (80–90%) are mild and self-limited. The remaining 10–20% of patients with severe disease characteristically have poor prognosis and higher mortality rate up to 40%. Early diagnosis and precise staging of disease severity are importantin management of AP. This study aimed to evaluate the prognostic value of mean platelet volume (MPV) in predicting severity of AP based on Ranson, Glasgow, Acute Physiology and Chronic Health Evaluation-II (APACHE-II), and Bedside Index for Severity in Acute Pancreatitis(BISAP) scoring systems.
One hundred and thirteen patients with diagnosis of AP admitted to Gastroenterology Clinic during the period of January 2020 to November 2021 were included in the study. Disease severity was determined by Ranson, Glasgow, APACHE-II and BISAP scoring systems.All patients' MPV levels were measured at admission and at 48th hour.
The mean age of the patients was 59.5 ± 19.5 years (18-93 years). The female/male ratio was 1.75/1.The most common etiologies of AP were biliary (77%) and post ERCP (16.8%)pancreatitis.MPV level on 48th hour was higher than admission level (p=0,042). The MPV level at admission was similar between severe and mild patients evaluated separately according to Ranson (p=0,984), Glasgow (p=0,764), APACHE II (p=0,616), and BISAP scores (p=0,085).According to Ranson, Glasgow, APACHE-II and BISAP scores for severity of AP, the AUC values of the admission MPV values for severe disease were 0.532, 0.518, 0.527, and 0.635, respectively.At admission and 48th hour MPV values were not correlated with any of the AP severity scores (all p>0.05).
MPV levels may change during the course of AP. However, the diagnostic performance of MPV is not sufficient in predicting AP severity.

Key words: Mean platelet volume, Acute pancreatitis, Severity, Diagnostic performance