Aktif ve pasif sigara dumanına maruz kalan sağlıklı ergenlerde kan endokan ve idrar kotinin düzeyleri arasındaki ilişki
Levels of blood endocan and urinary cotin in HEALTHY adolescents exposed to active and passive cigarette smokethe relationship between
Yazar: ELANUR YOLAL
Danışman: PROF. DR. AYŞE KILIÇ
İstanbul Üniversitesi / Çocuk Sağlığı Enstitüsü / Pediatrik Temel Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; ENDOKAN = ENDOCAN ; Ergenler = Adolescents ; Kotinin = Cotinine ; Pasif içicilik = Passive smoking ; Sigara dumanı kirliliği = Tobacco smoke pollution ; Sigara içme = Smoking ; İdrar = Urine

Özet:
Giriş: İdrar kotinin düzeyi, aktif ve pasif sigara dumanı maruziyetini belirlemede kullanılan bir belirteçtir. Kan endokan düzeyleri de, inflamasyonda endotel aktivasyonu ve neovaskülarizasyonu yansıtabilir. Kan endokan ve idrar kotinin düzeyleri arasındaki ilişkinin araştırılması, sağlıklı ergenlerin sigara dumanı maruziyetinin boyutuna dikkat çekmek açısından büyük önem taşıyabilir. 
Amaç: Sigara dumanına aktif veya pasif maruz kalan ve kalmayan 13 – 18 yaşları arasındaki sağlıklı ergenlerde bakılan kan endokan ve idrar kotinin düzeyleri arasındaki ilişkiyi değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntemler: Çalışmamıza İstanbul Tıp Fakültesi, Genel Pediatri Bilim Dalı Polikliniği'ne başvuran, 13 – 18 yaş aralığında, aktif veya pasif sigara dumanına maruz kalan ve kalmayan 88 ergen dahil edildi. Sağlıklı ergen ve ebeveynlerinin yaşam tarzları ve sigara dumanı maruziyetlerini belirlemek için anket uygulandı. Olgular, sigara dumanına maruz kalma durumlarına göre; çalışma grubu (aktif veya pasif sigara dumanına maruz kalan), kontrol grubu (aktif veya pasif sigara dumanına maruz kalmayan) iki gruba ayrıldı. Olguların tartı, boy, vücut kitle indeksi ve kan basıncı ölçümleri yapıldı, kan endokan ve idrar kotinin düzeyi tetkikleri için örnekler alındı. 
Bulgular: Çalışmamızda sigara maruziyet durumuna göre kan endokan düzeyleri değerlendirildiğinde istatistiksel olarak anlamlı olmasa da, çalışma grubundaki ergenlerin endokan düzeylerinin medyan değeri, kontrol grubunun medyan endokan değerinden daha yüksek saptandı. Endokan düzeyini etkileyen faktörler incelendiğinde çalışma grubundaki olgularda kan basıncı daha yüksek saptandı. Gruplar arasında kan basıncı ve VKİ değerleri ile endokan düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (sırasıyla p=0,03; 0,03). Çalışma grubunun paket/yıl ve endokan düzeyleri arasında istatistiksel anlamlı ilişki bulundu (p=0,01).
Sonuçlar: Çalışma grubundaki olgularda kan basıncı ve endokan düzeyleri kontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. Ergenlerde serum endokan düzeyi ve vasküler risk faktörlerine yönelik daha ileri çalışmalara gereksinim vardır.  
Anahtar kelimeler: Kotinin, endokan, ergen, aktif ve pasif sigara dumanı, biyobelirteç

Abstract:
The Relationship Between Blood Endocan And Urine Coatin Level in Children with Active and Passive Smoking Exposure
Introduction: Urine cotinine level is a marker used to determine active and passive cigarette smoke exposure. Blood endocan levels may also reflect endothelial activation and neovascularization in inflammation. Investigating the relationship between blood endocan and urinary cotinine levels may be of great importance to draw attention to the extent of cigarette smoke exposure of healthy adolescents.
Aim: To evaluate the relationship between blood endocan and urinary cotinine levels in healthy adolescents between the ages of 13 and 18 who are actively or passively exposed to cigarette smoke and not.
Materials and Method: Our study included 88 adolescents between the ages of 13 and 18, who were exposed to active or passive cigarette smoke and who were not exposed to cigarette smoke, who applied to the Istanbul Medical Faculty, General Pediatrics Department. A questionnaire was applied to determine the lifestyles and cigarette smoke exposure of healthy adolescents and their parents. Cases, according to their exposure to cigarette smoke; The study group (exposed to active or passive cigarette smoke) and the control group (not exposed to active or passive cigarette smoke) were divided into two groups. Weight, height, body mass index and blood pressure measurements of the cases were performed, and samples were taken for blood endocan and urine cotinine level tests.
Results: Although it was not statistically significant when blood endocan levels were evaluated according to smoking exposure status in our study, the median endocan level of the adolescents in the study group was found to be higher than the median endocan value of the control group. When the factors affecting the endocan level were examined, blood pressure was found to be higher in the subjects in the study group. A statistically significant difference was found between blood pressure and BMI values and endocan levels between the groups (p=0,03; 0.03, respectively). A statistically significant correlation was found between pack/year and endocan levels of the study group (p=0,01).
Conclusion: Blood pressure and endocan levels were found to be higher in the study group compared to the control group. Further studies are needed on serum endocan level and vascular risk factors in adolescents.
Keywords: Cotinine, endocan, adolescent, active and passive cigarette smoke, biomarker