Küresel hegemonya mücadelesi bağlamında 11 Eylül 2001 sonrası ABD-Çin ilişkilerinin uluslararası güvenliğe etkisi
In the context of the global hegemony struggle the impact of US-Chinese relations on international security after September 11, 2001
Yazar: HÜSEYİN KORKMAZ
Danışman: PROF. DR. OSMAN KÖSE
Polis Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Uluslararası Güvenlik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Çin = China

Özet:
Bu çalışma, ABD-Çin ilişkileri kapsamında 'uluslararası güvenliği' etkileyen faktörleri 11 Eylül 2001 sonrasında küresel hegemonya bağlamında incelemeyi hedeflemektedir. Dolayısıyla ABD-Çin ilişkilerinin hegemonik rekabete girdiği ve bu rekabetin uluslararası güvenliği etkileyebilecek bir boyuta ulaştığı savı, neo-gramşiyan bir teorik çerçeve içerisinde tartışılmıştır. Konu ile ilgili literatürde genel olarak realist yaklaşımları içeren çalışmalar ağırlıktadır. Bu tez, neo-gramşiyan yaklaşım çerçevesinde uluslararası sistemde oluşan 'parçalanmaya dönük' eğilimleri tespit etmeye çalışmakta ve iki ülke arasındaki rekabetin çok kutuplu bir küresel düzen ihtimalini ortaya çıkaran 'sınırsız stratejik bir rekabete' dönüştüğünü ileri sürmektedir.
Bu araştırma iki ülkenin stratejik yaklaşım ve pratiklerine odaklanmış ve 11 Eylül 2001 sonrası görev yapan Başkanların dönemleri kronolojik açıdan incelenmiştir. Ortaya konulan bulguların analizi sonucunda ABD-Çin ilişkilerinin çok karmaşık bir rekabet modeli içerisinde hareket ettiği ve çatışma ihtimalini de barındıran gerilimli bir düzeyde seyrettiği ortaya çıkmıştır. Özellikle Çin'de iddialı ve proaktif bir yönetimin bulunması, ABD'de ise korumacı ve popülist bir politik iradenin sistemi zorlaması sonucunda hem uluslararası sistemi hem de uluslararası güvenliği 'zorlayıcı', Soğuk Savaş'a benzer yeni bir normal ortaya çıkmak üzeredir. Söz konusu belirsizliğin gittiği eğilimi öngörebilmek için iki ülke arasındaki ideolojik, ekonomik ve askeri yapılar arasındaki ilişkiler teorik çerçevede büyük önem kazanmıştır.

Abstract:
This study is designed to investigate the factors affecting 'international security' within the scope of the US – China relations after September 11, 2001 from the perspective of global hegemony. In this context, the argument that the US – China relations entered into a hegemonic competition which reached a level that could affect international security is discussed within the framework of a neo-Gramscian theory. In the literature, there are mostly studies on this subject based on realist approaches. This thesis attempts to reveal the tendencies towards 'disintegration' in the international system within the frame of the neo-Gramscian approach and propounds that the competition between the two countries has turned into an 'unlimited strategic competition' revealing the possibility of a multipolar global order.
This research focuses on the strategic approaches and practices of the two countries, and the periods of the Presidents, who took office after 11 September 2001, were examined chronologically. As a result of the analysis of the findings revealed, it is understood that the relations between the US and China navigate through a rather complex competition model at a tense level that includes the possibility of conflict. Particularly in consequence of the assertive and proactive administration in China and a protectionist and populist political will compelling the US system, a new normal like the Cold War that will 'coerce' both the international system and international security is about to emerge. From this perspective, theoretical analysis of the relations between ideological, economic and military structure of the two countries are critical in foreseeing the tendency of the ongoing uncertainty.