Yüksek öğretimde yönetişim (governance) ve Türkiye için öneriler
Governance in higher education and suggestions for Türkiye
Yazar: TÜRKAN BİÇER
Danışman: PROF.DR. REŞİDE KABADAYI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, son yıllarda üzerine tartışmaların iyiceyoğunlaştığı yüksek öğretim sistemimizin incelenerek, özellikle 1980'lerinbaşından itibaren yükselen ?yönetişim? söyleminden bu alanda nasılyararlanabileceği sorusuna yanıt aramaktır.Buradan hareketle, çalışmada öncelikle yönetişim kavramının ortayaçıkmasına neden olan dünya koşulları analiz edilmeye çalışılmıştır. Bunların dahaçok ekonomik olduğu görülmüştür.1970'li yıllarda kapitalist sistemin geçirmiş olduğu bunalıma bir çözümolarak ortaya çıkan liberal politikalar, küreselleşme süreciyle birlikte tüm dünyayayayılmaya başlamıştır. Bu gelişmeler, ulus devletlerin ve işlevlerinin yenidensorgulanmasına yol açmıştır. Özellikle, gelişmekte olan ülkelerde uygulanan?Yapısal Uyum Programları?na yönelik düzenlemelere paralel olarak ortaya çıkan?yönetişim? söylemi, devletin siyasal duruşundan ekonomi, finansman, eğitim vb.tüm alanlarına kadar pek çok değişimi de beraberinde getirmiştir.Çalışmada ?Yönetişim? kavramının tanımı, temel unsurları, ilkelerininaçıklanması ve önceki yönetim kuramlarından farklarının ortaya konulmasındansonra, yüksek öğretim kurumlarına etkileri incelenmiştir.?Bilgi Çağı?nda eğitimin, özellikle de yaratıcı, yeni fikirler üretebilen,analiz yeteneğine sahip bireylerle nitelikli işgücünü yetiştiren kurumlar olarakyüksek öğretimin önemi artmıştır. Bu kurumların çağa, değişen koşullara ayakuydurabilmesi ve küreselleşen dünyada öncü konumunu sürdürebilmesi için tümdünyada olduğu gibi ülkemizde de tümüyle gözden geçirilerek yenidenyapılandırılması gereğinin kaçınılmaz olduğu görülmüştür.Buradan hareketle, çalışmada son olarak, Türk Yüksek ÖğretimininYönetimi ana hatlarıyla analiz edilmiş ve yönetişimin yönetimsel boyutunda, yanietkin, bağımsız, sorumlu ve açık bir kamu hizmeti olarak, yüksek öğretimsistemimize uygulanabilirliği konusunda öneriler getirilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
The aim of this thesis is to find out an answer to the question of how tomake use of the ?governance? concept which is developing especially from thebeginning of 1980?s, by searching our higher education system on whichnegotiations are intensified in recent years.Thus, first the world conditions are tried to be analyzed which caused the?governance? concept to reveal.In 1970?s liberal politicies which were revealed as a solution of the crisisof which capital system had are started to spread all over the world during theglobalism period. These development caused ?the national goverments? and theirfunctions? to be judged. Especially, the ?governance? concept revealed as aparalel to the ?Structural Adaptation Programmes? which are practiced in thedeveloping countries brought together a lot of changes in the states? politicalstatus, and also an economical, financial and educational etc. areas.In this study,the effects of ?governance? concept on higher educationinstitutions are examined after the definitions, the basic elements, principles anddifferences from the previous governing theories of the concept were explained.In the ?Knowledge Age? the importance of higher education institutionswhich can generate creative, new ideas, can cultivate qualified individuals whohave a good ability of analyzing, is increased. It is observed that these institutionsin our country should be went over in order to stand against the changes of the ageand to continue its Pioneer State in the globalizing World.Finally in this study ?The Governance Of The Turkish HigherEducation? is analyzed with its main lines and new ideas about our highereducation governance as a functional, independent responsible public service aretried to be revealed.