Farklı sulama suyu tuzluluğu ve sulama aralığının mor havuç (Daucus Carota L.) bitkisinin büyüme ve verim parametreleri üzerine etkisi
Effect of different irrigation water salinity and irrigation interval on yield and growth parameters of purple carrot (Daucus Carota L.)
Yazar: MEHMET ALTUN
Danışman: DOÇ. DR. HAKAN ARSLAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Tarımsal yapılar ve sulama = Agricultural structures and irrigation

Özet:
Bu çalışma farklı sulama suyu tuzluluğu ve sulama aralığının mor havuç (Daucus Carota L.)  bitkisinin verim ve büyüme parametreleri ile bitki su tüketimi, toprak tuzluluğu üzerine etkilerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma 3 farklı sulama aralığı ( 4, 6 ve 8 gün)  ve 6 farklı sulama suyu tuzluluğunda (T0= 0.38, T1= 1.5, T2= 3, T3= 5, T4= 7 ve T5= 10 dS/m) yürütülmüştür. Deneme, iki faktörlü tesadüf parsellerine göre düzenlenmiştir. Çalışma sonucunda sulama aralığındaki artışın meyve yaş ağırlığı, meyve boyu, klorofil içeriği, meyve kuru ağırlığı, bitki su tüketimi ve havuç suyu tuzluluk değerlerinde, toprak tuzluluk, toprak pH ve drenaj suyu tuzluluğunda azalmaya sebep olduğu bulunmuştur. Bununla birlikte sulama aralığının meyve çapı üzerine herhangi bir etkisi olmamıştır. Sulama suyu tuzluluk düzeyindeki artış ile meyve yaş ağırlığı, havuç suyu pH'ı, klorofil içeriği ve bitki su tüketiminde azalmalar meydana gelmiştir. Suyundaki artışın havuç suyu tuzluluğu,  SÇKM, meyve kuru ağırlığı ve drenaj suyu tuzluluğunu artırdığı belirlenmiştir. Sulama suyu aralığı ve sulama suyu interaksiyonu birlikte incelendiğinde en çok verim sulama suyu tuz değeri T0: 0.38 dS/m ile sulama aralığı 4 gün olan sulama konusundan alınmıştır. En az verimin alındığı konu ise sulama suyu tuzluluk değeri 10 dS/m olan T5 konusu ile 8 günde bir sulama yapılan konu olmuştur. Tuz stresi için verim tepki etmeni değeri 1.51 olduğu belirlenmiştir. Mor havucun tuzluluk eşik değerleri, 6 günlük sulama aralığı için 2.181 dS/m ve 8 gün sulama aralığı için ise 1.047 dS/m olarak bulunmuştur. Çalışma sonucunda sulama suyu tuzluluğunun yüksek olduğu alanlarda, sulama aralığının sık yapılmasının bitki verim ve gelişme parametreleri üzerine olumlu etkiler yapıldığı belirlenmiştir. Ancak sık sulama yapılmasının hem işçilik hem de zaman açısından olumsuz etkilerinin olması nedeniyle farklı su tuzluluk şartları için en optimum sulama aralıklarının belirlenmesi gerekmektedir.

Abstract:
This study was carried out to determine the effects of different irrigation water salinity and irrigation interval on yield and growth parameters of purple carrot (Daucus Carota L.) and on plant water consumption and soil salinity. The study was carried out in 3 different irrigation ranges (4, 6 and 8 days) and 6 different irrigation water salinities (T0 = 0.38, T1 = 1.5, T2 = 3, T3 = 5, T4 = 7 and T5 = 10 dS/m). The experiment was organized according to two factorial coincidental parcels. As a result of the study, it was found that the increase in irrigation interval caused decrease in soil salinity, soil pH, and drainage salinity in fruit age, fruit size, chlorophyll content, fruit dry weight, plant water consumption and carrot water salinity values. Nevertheless, irrigation area has no effect on fruit diameter. Irrigation water salinity increase decreased in fresh fruit weight, carrot juice pH, chlorophyll content and plant water consumption. Increase in the salinity level of irrigation water has been determined to increase carrot juice salinity, water soluble solids, fruit dry weight and drainage salinity. When the irrigation water interval and irrigation water interactions were examined together, the most efficient irrigation water was taken from the irrigated water with a salt value of T0: 0.38 dS / m for 4 days. The least efficient one was that  of  irrigation once in   8 days with the T5 issue with a salinity value of 10 dS / m. The yield react to factor for salt stress was determined to be 1.51. The purple carrot salinity maximum values were found to be 2,181 dS/m for 6 days watering interval and 1,047 dS/m for 8 days watering interval. As a result of the research, it was determined that frequent irrigation intervals have positive effects on plant yield and development parameters in areas where irrigation water salinity is high. However, since the increase irrigation frequency has adverse affects both in terms of labor and time, it is necessary to determine the most optimum irrigation intervals for different salinity conditions.