Gebelik deneyimi olmayan fiziksel engelli kadınların gebelik algısı
Pregnancy perception of physically disabled women without pregnancy experience
Yazar: FULYA MATYAR
Danışman: DOÇ. DR. KEZİBAN AMANAK
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ebelik = Midwifery

Özet:
Amaç:  Bu çalışmanın amacı engelliliğin kadın yaşamına yansımalarını irdelemek, gebelik deneyimi olmayan fiziksel engelli kadınların gebelik algısını ve gebelik planladıkları döneme ilişkin beklentilerini incelemektir.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı nitel araştırma olarak gerçekleştirilen bu çalışma 20 Mayıs 2022- 22 Mayıs 2024 tarihleri arasında gebelik deneyimi olmayan 15 fiziksel engelli kadın ile yürütülmüştür. Araştırmaya ilk dahil edilen fiziksel engelli kadınlar Türkiye Sakatlar Derneği'ne kayıtlı kadınlar arasından seçilmiştir. Daha sonraki kadınlara kartopu tekniği ile ulaşılmıştır. Araştırmanın verileri "Tanıtıcı Bilgi Formu" ve "Yapılandırılmış Form" rehberliğinde yüz yüze görüşme yapılarak toplanmıştır. Araştırmada verilerin çözümlemesinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan engelli kadınların üçü evli geri kalan katılımcılar bekar olmakla birlikte yaş ortalaması 35,73±11,66 olarak hesaplandı. Araştırmada elde edilen verilerden yola çıkılarak üç ana tema ve sekiz alt tema belirlenmiştir. İlk ana tema başlığı "engelliliğin yol açtığı zorluklar", ikinci ana tema "kadınların gebelikle ilgili düşünceleri" ve üçüncü ana tema başlığı "gebelik planlandığında destek beklentisi" şeklindedir. Belirlenen temalar ışığında, fiziksel engelliliğin kadının günlük yaşam ihtiyaçlarını yerine getirmede, sosyal ve duygusal yönden zorluklara yol açtığı, çalışma sonucunda her ne kadar kadınların gebe kalmaya dair düşünceleri olumlu olsa da yaşadıkları zorluklara bağlı olarak gebelik dönemindeki ihtiyaçlarını şekillendirdiği, aile, çevre ve sağlık profesyonelinden bu ihtiyaçları doğrultusunda beklentileri olduğu şeklinde bulgular elde edilmiştir.
Sonuç: Çalışmaya katılan kadınların, fiziksel yeterlilik ve yaşam koşullarına yönelik taşıdıkları kaygılara rağmen olumlu bir gebelik algısına sahip oldukları, gebeliği deneyimlemek istedikleri, ek olarak daha fazla bakım ve desteğe ihtiyaç duydukları, bu ihtiyacın farkında oldukları, aile ve sağlık çalışanlarının kendi ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde yeterli desteği sağlamalarını istedikleri, taleplerinin görünür olmasını bekledikleri anlaşılmakla birlikte, fiziksel engelli kadınlar bu ihtiyaçlar yerine getirildiğinde ve yaşam tehdidi olmadığı sürece anne olmayı, gebeliği yaşamayı istedikleri sonuçlarına ulaşılmıştır.

Abstract:
Objective: The aim of this study was to examine the reflections of disability on women's lives and to examine the pregnancy perception of women with physical disabilities without pregnancy experience and their expectations about the period when they plan pregnancy.
Materials and Method: This descriptive qualitative study was conducted with 15 physically disabled women with no pregnancy experience between October 1, 2022 and October 1, 2023. The first physically disabled women included in the study were selected from among the women registered with the Turkish Association for the Disabled. Subsequent women were reached by snowball technique. The data were collected through face-to-face interviews guided by the "Introductory Information Form" and "Structured Form". Content analysis method was used to analyze the data.
Findings: Three of the disabled women participating in the study were married and the remaining participants were single, and the average age was calculated as 35.73±11.66. Three main themes and eight sub-themes were determined based on the data obtained in the study. The first main theme title was "difficulties caused by disability", the second main theme was "women's thoughts about pregnancy" and the third main theme title was "support expectation when pregnancy is planned". In the light of the determined themes, it was found that physical disability causes difficulties in fulfilling women's daily living needs, socially and emotionally, and that although women's thoughts about getting pregnant were positive as a result of the study, they shaped their needs during pregnancy depending on the difficulties they experienced, and they had expectations from their family, environment and health professionals in line with these needs.
Conclusion: Although it is understood that the women participating in the study have a positive perception of pregnancy despite their concerns about physical competence and living conditions, that they want to experience pregnancy, that they need more care and support, that they are aware of this need, that they want family and healthcare professionals to provide adequate support to meet their needs, and that they expect their demands to be visible, it was concluded that women with physical disabilities want to become mothers and experience pregnancy as long as these needs are fulfilled and there is no threat to life.