Medikal ozon tedavisinin epidural fibrozis üzerine topikal ve sistemik etkisi: Deneysel çalışma
Topical and systemic effect of medical ozone therapy on epidural fibrosis: Experimental research
Yazar: RABİA NUR BALÇIN
Danışman: PROF. DR. ŞEREF DOĞAN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Beyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Nöroşirürji = Neurosurgery
Dizin: Adezyonlar = Adhesions ; Fibroz = Fibrosis ; Hidroksiprolin = Hydroxyproline ; Laminektomi = Laminectomy ; Ozon tedavisi = Ozone therapy ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Spinal kord = Spinal cord ; İntervertebral disk deplasmanı = Intervertebral disc displacement

Özet:
Epidural fibrozis (EF), epidural mesafede adezyonlara yol açarak postoperatif dönemde kronik bel ve bacak ağrısı semptomlarına neden olmaktadır. 
zon, lomber disk herniasyonu ve bel ağrısı gibi tıbbi durumların tedavisinde uygulanmaktadır. Literatür ozonun abdominopelvik cerrahi sonrası oluşan periton içi adezyonları azaltıcı rolü olduğunu desteklemektedir.
	Bu çalışmada, deneysel laminektomi modeli oluşturularak, topikal ve sistemik yolla uygulanan ozonun, EF üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlandı.
            Çalışmamızda 47 adet Sprague-Dawley erkek sıçan dört gruba ayrıldı; (1) laminektomi yapılıp herhangi bir madde uygulanmayan sham grubu (n=12), (2) laminektomi sonrasında 50 ml serum fizyolojik (SF) ile intraoperatif yıkama yapılan SF grubu (n=12), (3) laminektomi sonrasında 50 ml ozonlanmış distile su ile intraoperatif yıkama yapılan topikal ozon grubu (n=12), (4) laminektomi sonrasında postoperatif ardışık 7 gün intraperitoneal yolla ozon (0,7 mg/kg) uygulanan intraperitoneal ozon grubu (n=12). Postoperatif dönemde denekler Basso Beattie Bresnahan lokomotor beceriler skalası ile kontrol edildi. Tüm denekler 4 haftanın sonunda sakrifiye edildi ve vertebral kolon blok halinde çıkarıldı. Dokulardan elde edilen histopatolojik ve biyokimyasal veriler EF açısından incelendi.
            EF, medulla spinalis retraksiyonu, enflamasyon ve fibroblast yoğunluğu bakımından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (sırasıyla p=0,728, p=0,813, p=0,152, p= 0,226). Topikal ozon grubunda dokulardan elde edilen hidroksiprolin (HP) düzeyinin, intraperitoneal ozon grubuna göre daha yüksek olduğu belirlendi (p=0,007) ancak kontrol ve tedavi grupları arasında HP düzeyi açısından anlamlı fark saptanmadı (p>0,05).
Sonuç olarak; EF'in önlenmesinde intraperitoneal ozon uygulaması topikal uygulamaya üstündür. Ancak, farklı tedavi protokolleri düzenlenerek ileri deneysel çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Adezyon, epidural fibrozis, hidroksiprolin, laminektomi, ozon.

Abstract:
Epidural fibrosis (EF) causes adhesions in the epidural distance, resulting in chronic low back and leg pain symptoms in the postoperative period.
            Ozone is used for medical purposes currently in the treatment of lumbar disc herniation and low back pain. Literature supports mitigatory role of ozone in intraperitoneal adhesions occuring after abdominopelvic surgery.
            Current study aimed investigating the effect of ozone administered topically and systemically in an experimental laminectomy model.
            Forty seven male Sprague-Dawley rats were divided into four group as follows: (1) sham group (n=12) in which laminectomy was performed and no substance was applied, (2) control group (n=12) which underwent intraoperative washing with 50 ml saline after laminectomy, (3) topical ozone group (n=12) underwent intraoperative washing with 50 ml ozonated distilled water after laminectomy, (4) intraperitoneal ozone group (n=12) in which ozone was administered intraperitoneally (0.7 mg/kg) for seven consecutive days postoperatively. At the end of 4 weeks, all subjects were sacrificed. Histopathological and biochemical data obtained from the tissues were analyzed in terms of EF.
            There was no statistical significance between groups regarding EF, spinal cord retraction, inflammation, and fibroblast density (respectively; p=0,728, p=0,813, p=0,152, p=0,226). hydroxyproline (HP) levels of tissues was higher in the topical ozone group compared with the intraperitoneal ozone group (p=0,007); however, there was no statistical significance among other groups (p>0,05).
In conclusion, intraperitoneal ozone application is superior to its topical application in the prevention of EF. However, further experimental studies are warrented, using different treatment protocols.

            Keywords: Adhesion, epidural fibrosis, hydroxyproline, laminectomy, ozone.