Multipl skleroz'lu bireylerde kare adımlama egzersizlerinin mobilite, denge ve diz eklemi pozisyon duyusu üzerine etkisi
The effect of square stepping exercises on mobility, balance and knee joint position sense in patients with multiple sclerosis
Yazar: MÜGE İÇELLİ GÜNEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TUBA CAN AKMAN
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Amaç: Multipl Skleroz'lu (MS) bireylerde doğru ayak yerleşimi, hızlı ve koordineli adım kalıpları ile duyu-motor etkileşim sağlanmaktadır. Bu çalışma da Kare Adımlama Egzersiz (KAE) programının mobilite, denge ve diz eklemi pozisyon duyusu üzerine etkisini incelemektir.  
Gereç ve Yöntemler: 20-50 yaş aralığındaki 34 MS'li birey basit rastgele örneklem yöntemi ile 2 gruba ayrıldı. Çalışma grubuna (n=17) KAE protokolü, kontrol grubuna (n=17) ise Frenkel Koordinasyon Egzersizlerinden oluşan ev egzersiz programı uygulandı. Egzersiz eğitimleri iki grup için de 8 hafta boyunca haftada iki kez gerçekleştirildi. Tedavi öncesinde ve tedavi sonrasında mobiliteyi değerlendirmek için Zamanlı 25 Adım Yürüme Testi (Z25AYT), dengeyi değerlendirmek için 5 Tekrarlı Otur Kalk Testi (5TOKT), Dört Adım Kare Testi (DAKT) ve Aktiviteye Özgü Denge Güven Ölçeği (AÖDGÖ) uygulandı. Diz eklemi pozisyon duyusu K-FORCE Sens® elektrogonyometre ile değerlendirildi. Hedef ölçüm değerleri diz ekstansiyonu için 30 ° ve 60 ° olarak belirlendi.
Bulgular: Çalışma grubunda tedavi sonrasında mobilite, denge ve diz eklemi pozisyon duyusunun değerlendirildiği tüm ölçüm parametrelerinde anlamlı iyileşme elde edildi (p<0,05). Kontrol grubunda ise sadece 5TOKT ve DAKT ölçüm sonuçları ile diz eklemi pozisyon duyusu 30° ekstansiyon hedef açısında iyileşme saptandı (p<0,05). Z25AYT, DAKT, AÖDGÖ ve diz eklemi pozisyon duyusu ölçüm sonuçları, çalışma grubu ve kontrol grubu arasında farklılık gösterirken (p<0,05), 5TOKT ölçüm sonuçlarında ise iki grup arasında farklılık yoktu (p>0,05). 
Sonuç: Bu çalışma, MS'li bireylerde KAE'nin mobilite, denge ve diz eklemi pozisyon duyusunu geliştirme açısından etkili bir egzersiz yöntemi olabileceğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Denge; Kare Adımlama Egzersizleri; Mobilite; Multipl Skleroz; Pozisyon Duyusu

Abstract:
Aim: The aim of this study is to examine the effect of the Square Stepping Exercise (SSE) program, which we think provides sensorimotor interaction through correct foot placement, fast and coordinated step patterns, on mobility, balance and knee joint position sense in persons with multiple sclerosis (pwMS).
Materials and Methods: Thirty four iwMS between the ages of 20-50 were divided into two groups by simple random sampling method. Study group (n=17) underwent the SSE, while control group (n=17) received a home exercise consisting of Frenkel Coordination Exercises. The exercise trainings were carried out twice a week for 8 weeks for both groups. To assess mobility, Timed 25-Foot Walk Test (T25-FW), to assess balance Five Times Sit-to-Stand Test (5TSTS), Four Square Step Test (FSST), and Activities-specific Balance Confidence Scale (ABC) were applied. Knee joint position sense was assessed using K-FORCE Sens® electrogoniometer. Target measurement values were determined as 30° and 60°.
Results: In the study group, significant improvement was achieved in all measurement parameters assessing mobility, balance, and position sense after treatment (p<0,05). In the control group, only 5TSTS and FSST results and knee joint position sense improved at 30° extension target angle (p<0.05). While the T25-FW, FSST, ABC and knee joint position sense measurement results differed between the study group and the control group (p<0.05), there was no difference in the 5TSTS measurement results (p>0.05). 
Conclusion: This study shows that SSE may be an effective exercise method in terms of improving mobility, balance, and knee joint position sense in iwMS.

Keywords: Balance; Mobility; Multiple Sclerosis; Position Sense; Square Stepping Exercises