Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi AileHekimliği polikliniklerine başvuran hastalardatıbbi cihaz gereksinimi olan hastaların tıbbicihaz bulundurma ve kullanma durumlarınındeğerlendirilmesi.
Evaluation of the possession and use of medical devicesof patients who require medical devices
Yazar: FERHAN BORAN DEMİR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÇELİK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Kronik hastalıklar son derece yaygın görülür bununla birlikte yakın takip gerektirir. Hastalık takibi yalnızca hastanede değil evde de devam eder. Bu nedenle ev ortamında kullanımı kolay olan tıbbi cihazlar son derece yaygınlaşmıştır. Çalışmamızda Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arasında kronik hastalığa sahip (hipertansiyon, diyabet, astım, KOAH) hastalarda tıbbi cihaz bulundurma ve kullanma durumlarını ortaya koymak amaçlanmıştır.  
Gereç ve Yöntem: Araştırma kesitsel tipte tanımlayıcı araştırmadır. Araştırmaya Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran 18-65 yaş arasındaki 351 hasta dahil edildi. Katılımcılara sosyodemografik veriler, tıbbi cihaz bulundurma durumlarını sorgulayan sorular, tıbbi cihaz edinme gerekçelerini sorgulayan sorular, tıbbi cihaz kullanım sıklıklarını sorgulayan sorular, tıbbi cihaz edinmeme nedenlerini sorgulayan sorular içeren bir anket formu yüz yüze görüşme tekniği ile uygulandı. Veriler IBM SPSS 25.0 paket programı ile analiz edildi. 
Bulgular: Katılımcılardan tıbbi cihaz bulundurma durumlarına göre %84,9'u tıbbi cihaz bulundurmakta, bulundurulan tıbbi cihazların %73,5'i tansiyon aleti, %39,9'u glukometre, %5,7'si pulse oksimetre, %5,4'ü nebulizatör idi. Hipertansiyonu ve kalp hastalığı olan hastalarda tansiyon aleti bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (sırasıyla; p<0,001, P=0,06). Diyabeti olan hastalarda glukometre bulundurma durumları ve diyabet tanı süresi arttıkça glukometre bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (sırasıyla; p<0,001, p=0,011). Astım, KOAH ve kalp hastalığı olan hastalarda pulse-oksimetre bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). Astım ve KOAH hastalarında nebulizatör bulundurma durumları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,001). Hastaların çoğu tıbbi cihaz kullanmayı bilirken eğitim alma oranlarının oldukça düşük olduğu saptandı. 
Sonuç: Çalışmamızda kronik hastalığı bulunan hastaların büyük çoğunluğunun tıbbi cihaz bulundurdukları görülmüştür ancak kronik hastalığına rağmen cihaz bulundurmayan hastaların oranı azımsanmayacak derecededir.  Hastaların pek çoğu sahip olduğu tıbbi cihazı kullanmayı bildiğini ifade etti ancak önemli bir kısmının cihaz kullanımıyla ilgili eğitim almadığı saptandı. Literatürde tıbbi cihaz gereksinimi olan hastaların tıbbi cihaz bulundurma durumları konusunda kısıtlı sayıda çalışma yer aldığından kronik hastalık takibinde tıbbi cihaz bulundurma durumlarına dair yeterince bilimsel kanıt bulunmamaktadır. Bu nedenle daha ileri ve kapsamlı çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşünüyoruz.

Abstract:
Aim: Chronic diseases are extremely common, however, require close monitoring. Disease monitoring continues not only in the hospital but also at home. For this reason, medical devices that are easy to use in the home environment have become extremely widespread. Our study aimed to reveal the status of possession and use of medical devices in patients with chronic diseases (hypertension, diabetes, asthma, COPD) between the ages of 18-65 who applied to the Ankara Education and Research Hospital Family Medicine polyclinics.
Material and Method: The study is a cross-sectional descriptive study. 351 patients between the ages of 18-65 who applied to Ankara Education and Research Hospital Family Medicine polyclinics were included in the study. A questionnaire form including sociodemographic data, questions about the status of medical devices, questions about the reasons for obtaining medical devices, questions about the frequency of medical device use, and questions about the reasons for not obtaining medical devices was applied to the participants using a face-to-face interview technique. The data were analyzed with the IBM SPSS 25.0 package program.
Results: According to the participants' status of possessing medical devices, 84.9% possessed medical devices, 73.5% of the medical devices possessed were blood pressure monitors, 39.9% were glucometers, 5.7% were pulse oximeters, and 5.4% were nebulizers. The presence of a blood pressure monitor in patients with hypertension and heart disease was found to be statistically significant (p<0.001, P=0.06, respectively). The presence of a glucometer in patients with diabetes and the increase in the duration of diabetes diagnosis were found to be statistically significant (p<0.001, p=0.011, respectively). The presence of an oxygen meter in patients with asthma, COPD, and heart disease was found to be statistically significant (p<0.001). The presence of a nebulizer in patients with asthma and COPD was found to be statistically significant (p<0.001). While most patients knew how to use medical devices, the rate of receiving training was found to be quite low.
Conclusion: In our study, it was observed that the majority of patients with chronic diseases had medical devices, but the rate of patients who did not have a device despite their chronic diseases was considerable. Most of the patients stated that they knew how to use the medical device they had, but it was determined that a significant portion of them had not received training on how to use the device. Since there are limited studies in the literature on the status of patients who need medical devices having medical devices, there is not enough scientific evidence on the status of having medical devices in chronic disease follow-up. Therefore, we believe that more advanced and comprehensive studies are needed.