Venöz tromboembolinin önlenmesine yönelik hemşirelerin bilgi ve uygulama durumunun değerlendirilmesi ölçeği'nin geliştirilmesi
Development of a scale for the evaluation of nurses' knowledge and practice status for the prevention of venous thromboembolism
Yazar: BÜŞRA YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. ŞENAY ARLI
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırma, hemşirelerin venöz tromboemboliye yönelik bilgi ve uygulama
durumunu ölçmek amacıyla yapılan bir ölçek geliştirme çalışmasıdır. Araştırma
tanımlayıcı ve metadolojik olarak yapılmıştır.
Materyal ve Metod: Araştırmanın evrenini Samsun Eğitim ve Araştırma Hastanesi
ve Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde çalışmakta olan
hemşireler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini bu iki hastanede acil servis,
dahili cerrahi servis ve yoğun bakımda çalışan 200 hemşire oluşturmuştur. 30 hemşire
ile tekrar test yapılmıştır. Araştırmanin verileri tanıtıcı bilgi formu ve 'Venöz
Tromboembolinin Önlenmesine Yönelik Hemşirelerin Bilgi ve Uygulama
Durumunun Değerlendirilmesi Ölçeği' kullanılarak toplanmıştır. Ölçek geliştirme
sürecinde; literatür taraması, madde havuzu oluşturma, uzman görüşleri alma, pilot
uygulama yapılmış ve hedef gruba ölçek uygulanmıştır. Ardından geçerlilik güvenirlik
analizleri yapılmıştır. Verilerin analizi SPSS for Windows 22 paket programı ve
LISREL 8.80 paket programı ile yapılmıştır.
Bulgular: Ölçek maddelerinin KGİ=0.912, faktör analizleri sonucu KMO katsayısı
0.953 bulunmuştur. Ölçeğin son halinde 20 madde 2 alt boyut bulunmaktadır. Alt
boyutlar Faktör 1: "hemşirelerin venöz tromboembolinin önlenmesine yönelik bilgi
durumları", Faktör 2: "hemşirelerin venöz tromboembolinin önlenmesine yönelik
uygulama durumları" olarak isimlendirilmiştir. Uyum iyiliği değerleri ; x2/SD değeri
1.09, GFI 0.99, AGFI 0.99, CFI 1.00, RMSEA 0.020 ve SRMR 0.057 olarak
bulunmuştur. Ölçeğin Cronbach Alpha değeri 0.965 olarak hesaplanmıştır.
Sonuç: "Venöz Tromboembolinin Önlenmesine Yönelik Hemşirelerin Bilgi ve
Uygulama Durumunun Değerlendirilmesi Ölçeği" Türk toplumu için geçerli ve
güvenilir olarak bulunmuştur.
Anahtar Sözcükler: Venöz tromboemboli, hemşirelik bakımı, risk faktörleri,
koruyucu girişimler

Abstract:
Aim: This research is a scale development study conducted to measure the knowledge
and application status of nurses for venous thromboembolism. The research was
conducted descriptively and metadologically.
Material and Method: The universe of the research was composed of nurses working
at Samsun Training and Research Hospital and Ondokuz Mayıs University Medical
Faculty Hospital. The sample of the research was 200 nurses working in emergency
services, internal surgical services and intensive care in these two hospitals. 30 nurses
were tested again. The data of the study were collected using the introductory
information form and the 'Venous Thromboembolin Prevention Nurses' Information
and Application Status Assessment Scale'. In the process of scale development;
literature review, substance pooling, obtaining expert opinions, piloting were
performed and scale was applied to the target group. Then the reliability analysis was
performed. Analysis of the data was done with SPSS for Windows 22 package program
and LISREL 8.80 package program.
Result: KGI=0.912 of the scale substances and the CMO coefficient as a result of
factor analysis was found to be 0.953. In the final case of the scale there are 20 items
and 2 sub-dimensions. Sub-dimensions Factor 1: "nurses' information status for
venous thromboembolism", Factor 2: "nurses' application status for venous
thromboembolism" has been named. Compliance well-being values ;x2/SD value
1.09, GFI 0.99, AGFI 0.99, CFI 1.00, RMSEA 0.020 and SRMR 0.057. The Cronbach
Alpha value of the scale is calculated as 0.965.
Conclusion: The Scale for the Evaluation of Knowledge and Practice Status of Nurses
for the .Prevention of Venous Thromboembolin" has been found to be valid and
reliable for Turkish society.