Somali'deki muz üreticilerinin entegre zararlı yönetimi (EZY) benimsenme süreçleri
Integrated pest management (IPM) adoption processes of banana producers in Somalia
Yazar: ABDIFATAH MOHAMED ABDULLAHI
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL BÜLENT GÜRBÜZ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Muz = Bananas ; Somali = Somalia ; Tarımsal üretim = Agricultural production ; Zararlılar = Pests ; Çiftçiler = Farmers

Özet:
Muz ekvatoral ve subtropikal bölgelerde yetişen yumuşak bir meyvedir. Muz, Güneydoğu Asya'da ortaya çıkmış ve Hindistan'ın Doğu kısmından Kuzey Avustralya'ya dağıtılmıştır. Pirinç, buğday ve mısırdan sonra dünyanın en önemli 4. gıdası muzdur.  Muz dünya'nın yaklaşık 8,8 milyon hektarlık alanında yetişmektedir. Dünya muz üretimi 2018 yılında yüzde 1,2 artarak yaklaşık 116 milyon tona yükselmiştir. Muz yetiştiriciliği Somali için önemli ürünlerden biridir. Somali'de muz ihracatı en yüksek seviyesine 1990'da ulaşmıştır. Günümüzde muz üretimini etkileyen hastalık ve zararlılarla mücadele etmek için dünya çapında çeşitli tarımsal yaklaşımlar kullanılmaktadır. Muz üretimini etkileyen hastalık ve zararlılar, verimde düşüşe neden olarak Afgoye'deki yüzlerce muz üreticisinin geçim kaynakları üzerine olumsuz bir etki yapmaktadır. Afgoye, Somali'nin aşağı Shabelle bölgesinin başkentidir. Bu araştırmanın amacı Entegre Zararlı Yöntemini (EZY) (Güney Batı Aşağı Shabelle bölgesi) Somali'de uygulayan ve uygulamayan çiftçilerin sosyo-ekonomik özelliklerini, tarımsal bilgilerini incelenmiştir. Araştırmanın örneklemi ise Aşağı Shabelle'de yaşayan muz yetiştiricileri içerisinden seçilmiştir. Örnekleme yöntemi olarak basit tesadüfi örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Bu örnekleme yöntemiyle seçilen 200 çiftçi ile 2021 yılı üretim sezonunda, yüz yüze ve Google formu aracılığıyla görüşmeler yapılmış ve araştırmanın verileri toplanmıştır. Araştırmanın verileri SPSS 23 programı üzerinde analiz edilmiştir. Kategorik değişkenler olduğundan ilişki analizleri için Ki-Kare testi kullanılmıştır. İstatistiki anlamlılık 0,05 düzeyinde ölçülmüştür.

Abstract:
Banana is a soft fruit that grows in the equatorial and subtropical regions. Bananas originated in Southeast Asia and are distributed from the Eastern part of India to Northern Australia. After wheat and rice, bananas is the world's fourth most important food.  Bananas grow on an area of about 8.8 million hectares of the Earth's land. World banana production increased by 1.2 percent in 2018 to about 116 million tons. Banana cultivation is one of the important crops for Somalia. In 1990, Somalia's banana exports reached their highest level .Today, various agricultural approaches are used around the world to combat diseases and pests that affect banana production. Diseases and pests affecting banana production cause a decrease in yields, which has a negative impact on the livelihoods of hundreds of banana producers in Afgoye. Afgoye is the capital of the lower Shabelle region of Somalia. The aim of this research is to investigate the socio-economic characteristics and agricultural knowledge of farmers who apply and do not apply the Integrated Pest Method (EZY) in Somalia (South West Lower Shabelle region). The sample of the study was selected from banana famers living in Lower Shabelle. As a sampling method, a simple random sampling method was preferred. Interviews were conducted with 200 farmers selected by this sampling method in the 2021 production season, face-to-face and through the Google form, and the data of the study were collected. The data of the study were analyzed on the SPSS 23 program. since there are categorical variables, Chi-Square test was used for relationship analysis. The statistical significance was measured at the level of 0.05.