Yanıklı hasta bakımında sanal gerçeklik ve müziğin ağrı, anksiyete ve ağrı anksiyetesi üzerine etkisi
The effect of virtual reality and music on pain, anxiety and pain anxiety in burned patient care
Yazar: RABİA GÖRÜCÜ
Danışman: PROF. DR. SEHER DENİZ ÖZTEKİN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: 3D sanal dünyalar = 3D virtual worlds ; Akut ağrı = Acute pain ; Alternatif müzik = Alternative music ; Sağlık anksiyetesi = Health anxiety

Özet:
Yanık; ağrı ve anksiyeteye yol açan, bakımı sürecinde sanal gerçeklik ve müzik gibi ilaç dışı yöntemlerle de tedavi edilebilen bir sağlık sorunudur. Bu araştırma, yanıklı hasta bakımında sanal gerçeklik ve müziğin ağrı, anksiyete ve ağrı anksiyetesi üzerine etkisini belirlemek amacıyla randomize ön test-son test kontrol gruplu deneysel tipte gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini, Mayıs 2022-Mayıs 2023 tarihleri arasında İstanbul'daki bir Şehir Hastanesi'nin Yanık Birimi'ne başvuran hastalar; örneklemini ise, aynı tarihlerde güç analizine göre hesaplanan ve araştırmaya katılıma gönüllü 120 hasta oluşturdu. Randomizasyon sonrası hastalar, yanık bakımı sırasında sanal gerçeklik ile 3600 video izletilen (n=40), müzik dinletilen (n=40) ve hiçbir uygulama yapılmayan (n=40) olmak üzere üç gruba ayrıldı. Verilerin toplanmasında "Tanıtıcı Hasta Bilgi Formu", "Görsel Kıyaslama Ölçeği", "Durumluk ve Sürekli Anksiyete Ölçeği", "Yanığa Özel Ağrı Anksiyete Ölçeği" kullanıldı. Araştırma öncesinde etik ve kurum izni alındı. Veriler, SPSS yazılımı versiyon 26 programı ile %95 güven aralığında anlamlılık ise p<0,05 olarak değerlendirildi. Araştırma gruplarına göre hastalar tanıtıcı ve yanık yaralanmalarına ilişkin klinik özellikler açısından homojendi (p>0,05). Uygulama öncesi yapılan ölçümde gruplar arasında hastaların ağrı, durumluk ve sürekli anksiyete, yanığa özel ağrı anksiyetesi düzeyinde istatistiksel olarak anlamlı derecede bir fark bulunmadı (p>0,05).  Uygulama sonrası gruplar arası karşılaştırmada; kontrol grubuna kıyasla sanal gerçeklik ve müzik grubu hastalarının uygulama öncesine göre uygulama sonrası durumluk anksiyete ve yanığa özel ağrı anksiyetesi düzeyindeki azalmanın istatistiksel olarak çok ileri derecede anlamlı yüksek olduğu (p<0,001); sanal gerçeklik grubunda ağrı düzeyindeki düşüşün kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu bulundu (p<0,05). Sonuç olarak, yanık bakımı sırasında sanal gerçeklik ve müzik uygulamaları hastalarda ağrı, anksiyete ve ağrı anksiyetesi düzeyini azaltmada etkilidir. Bu nedenle yanık ağrısı ve anksiyetenin yönetimine ilişkin bakım girişimleri kapsamında sanal gerçeklik ve müzik hemşireler tarafından güvenle uygulanabilir.

Abstract:
Burn; It is a health problem that causes pain and anxiety and can be treated with non-drug methods such as virtual reality and music during the care process. This study was conducted as an experimental type with a randomized pretest-posttest control group to determine the effects of virtual reality and music on pain, anxiety and pain anxiety in burn patient care. The population of the study consisted of patients who applied to the Burn Unit of a City Hospital in Istanbul between May 2022 and May 2023; the sample consisted of 120 patients who were calculated according to power analysis on the same dates and volunteered to participate in the study. After randomization, the patients were divided into three groups as 3600 videos with virtual reality (n=40), music (n=40) and no application (n=40) during burn care. "Introductory Patient Information Form", "Visual Analog Scale", "State and Trait Anxiety Scale", "Burn Specific Pain Anxiety Scale" were used for data collection. Ethical and institutional approval was obtained before the study. The data were analyzed using SPSS version 26 software with a 95% confidence interval and significance as p<0.05. According to the study groups, the patients were homogeneous in terms of descriptive and clinical characteristics of burn injuries (p>0.05). In the measurement made before the application, no statistically significant difference was found between the groups in the patients' pain, state and trait anxiety, and burn-specific pain anxiety levels (p>0.05). In the comparison between groups after the application; Compared to the control group, the decrease in the state anxiety and burn-specific pain anxiety levels of the virtual reality and music group patients after the application compared to before the application was statistically significantly higher (p<0.001); It was found that the decrease in pain level in the virtual reality group was statistically significantly higher than in the control group (p<0.05). As a result, virtual reality and music applications during burn care are effective in reducing the level of pain, anxiety and pain anxiety in patients. Therefore, virtual reality and music can be safely applied by nurses within the scope of care interventions related to the management of burn pain and anxiety.