1940'lar Türkiyesi'nde Nazizm'in edebiyat çevreleri üzerindeki etkileri
The effects of Nazism on literature environments in Turkey during 1940s
Yazar: CAFER HERGÜNSEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. UFUK URAS
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu tezin amacı, 1940'larda yükselen Nazizm'in bazı edebiyat çevrelerini etkilemeserüvenini ortaya koymaktadır. Birinci bölümde Nazizm'in yükselişi, temel ilkeleri, dünyasiyasetini nasıl etkilediği üzerinde durulmuştur.Tezin ikinci bölümünde ise, Dünya'da yükselen Nazizm'in Türkiye siyasetine etkisiirdelenmiştir. ?Milli Şef Dönemi? mercek altına alınmıştır. Nazizm ve ?Milli Şef Dönemi?arasındaki benzerlik noktaları üzerinde durulup bir sonuca varılmaya çalışılmıştır.Üçüncü ve son bölümde ise, Dünya'da ve Türkiye'de gelişen Nazizm'in,Türkiye'deki edebiyat çevrelerini nasıl etkilediği üzerinde durulmuştur. Bu bölümde ?MilliŞef Dönemi?nin edebiyat anlayışı irdelenmiştir. Barıştan, halktan yana Nazizm'e, faşizmekarşı çıkan toplumcu yazarlara görülmemiş baskılar uygulandığı belgelenmiştir. Bubölümde toplumcu yazarların anılarından, eserlerine yansıttıkları tiplemelerden nasıl birhukuksuzlukla, baskıyla karşı karşıya kaldıkları belgelenmiştir.Bu çalışmanın kapsamını İstanbul Üniversitesi Kütüphanesinden, çeşitli sahaflardanve ilk el kaynaklardan edinilen anı, şiir, öykü, roman, uluslararası siyaset, Nazizm tarihi,Türk siyasi tarihi üzerine kitapların, zamanın dergileri ve gazetelerinin taranmasıoluşturmuştur.Dış politikanın iç politika üzerindeki etkisi ve bu etkinin derecesini tek tek somutolaylarla ortaya koymaya, iç ve dış politikanın karşılıklı etkileşimine ilişkin genel niteliktebir kuramsal önermenin doğruluk payını tarihsel olguları temel alarak araştırmaya özengösterilmiştir.Sonuç olarak bütün bu olguların analizinde; 1940'larda yükselen Nazizm'in veondan etkilenen Milli Şef Dönemi'nin toplumcu yazarlara özellikle de dönemin şairlerinedönük baskıcı politikaları gözler önüne serilmiştir. Bu bulgularımız sanatçılarınanılarından, öz yaşam öykülerinden ve eserlerinde yansıttığı temalardan esinlenerek ortayakonulmuştur.

Abstract:
The goal of this study is to manifest the effects of the rising Nazism on literatureenvironments. First chapter is giving emphasis to the rise of the Nazism and itsfundamental principles and effects on the world politics.The second chapter of the study sheds light on the effects of the Nazism on Turkishpolitics. So called ?National Chief Period? is analysed and a conclusion is bringed bycomparing Nazism and ?National Chief Period?.The third chapter is giving emphasis to the effects of the rising Nazism in the worldand also in Turkey on turkish literature environments. The persecution of collectivistwriters who opposed Nazism is documented by analysing thir memoirs and the charactersin their works.Reviewing of the memoirs, poetry books, novels, story books, the books aboutinternational politics, history of the Nazism, Turkish political history; magazines andnewspapers which I obtained from my personal library, İstanbul University Library andsecond-hand booksellers has formed the main direction of the study.It is aimed to show the influence of the foreign politics on internal politics byshading light onto single facts and to test the correctness of a general theoretical suggestionabout the corresponding interactions of internal and foreign politics. Finally the analysis ofall these facts leads to the conclusion of the persecution of the collectivist writers -especially the poets- during the National Chief Period, which was under the influence ofthe rising Nazism during 1940?s. These findings are best manifested by the memoirs, selfportraits,stories and themes in the works of the writers of that period.