Annelerin çocuklarını ev kazalarından korumaya yönelik tutumları ve etkileyen faktörler
Attitudes of mothers towards protecting their children from home accidents and the affecting factors
Yazar: GÖKÇE GÜNDÜZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYNUR AYTEKİN
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anneler = Mothers ; Ev kazaları = Home accidents ; Hemşirelik = Nursing ; Kazalar = Accidents ; Tutumlar = Attitudes ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Bu çalışma, annelerin çocuklarını ev kazalarından korumaya yönelik tutumları ve etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırma, 01 Mart 2014- 12 Haziran 2015 tarihleri arasında Erzurum Halk Sağlığı Müdürlüğü'ne bağlı Osmangazi Aile Sağlığı Merkezi bölgesinde tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Çalışmanın evrenini, Osmangazi Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı 1-3 yaş grubu en az bir çocuğu olan 1152 anne oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini, yukarıda belirtilen evrenden olasılıksız rastlantısal örnekleme yöntemiyle seçilen 400 anne oluşturmuştur. Veriler "Tanıtıcı Bilgi Formu" ve "0-6 Yaş Çocuklarda Annenin Ev Kazalarına Yönelik Güvenlik Önlemlerini Tanılama Ölçeği" ile araştırmacı tarafından toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik dağılımlar, ortalama, standart sapma, bağımsız gruplarda t-testi, varyans analizi, Kruskal Wallis testi ve Cronbach alfa katsayı hesaplaması kullanılmıştır. Araştırmanın yapılabilmesi için etik onay, resmi izin ve annelerden aydınlatılmış onam alınmıştır. 
Bulgular: Araştırmada annelerin %57.3'ünün çocuğunun ev kazası geçirdiği; ev kazası yaşayan çocukların %55.0'ının düşme, %15.2'sinin çarpma ve %12.5'inin yanık tipinde kaza yaşadığı bulunmuştur. Annelerin ev kazalarına yönelik güvenlik önlemlerini tanılama ölçeği puan ortalamasının 179.74±12.91 olduğu belirlenmiştir. Annelerin eğitim ve çalışma durumunun, baba eğitim durumunun ve çocuk sayısının annelerin çocuklarını ev kazalarından korumaya yönelik tutumlarını etkilediği belirlenmiştir (p<0.05). 
Sonuç: Ev kazası geçirmeyen çocukların annelerinin, çocuklarını ev kazalarından korumaya yönelik tutumlarının ev kazası geçiren çocukların annelerinin tutumlarından daha iyi düzeyde olduğu bulunmuştur. Ek olarak annelerin bu tutumlarını, anne eğitim ve çalışma durumu, baba eğitim durumu ve çocuk sayısı değişkenlerinin etkilediği saptanmıştır. Çocuklarda ev kazalarının önlenmesi amacıyla hemşirelerin eğitimci, danışmanlık, rehberlik rollerini kullanarak annelerde/ailelerde farkındalık, tutum ve davranış değiştirmeye yönelik girişimlerde bulunması önerilebilir. 

Anahtar Kelimeler: Anne, çocuk, ev kazası, hemşirelik, tutum.

Abstract:
Aim: This study was conducted in order to determine the attitudes of mothers towards protecting their children from home accidents and the affecting factors.
Material and Method: This descriptive study was conducted in the Osmangazi Family Health Center, between 01 March 2014 and 15 June 2015. The population of the study consisted of mothers having at least one child aged between 1 and 3 who were registered at Osmangazi Family Health Center. Sample of the study material was 400 mothers selected by non-random accidental sampling method from the population mentioned above. The data were collected by the researcher through "Introductory Information Form" and "0-6 Year Old Children's Mothers' Knowledge of Safety Precautions for the Prevention of Home Accidents Scale". Percentage distributions, mean, standard deviation, independent samples t-test, analysis of variance, Kruskal Wallis test and Cronbach's alpha coefficient calculation were used to assess the data. The ethical approval and official permission as well as informed consent of mothers were received.
Results: It was found in the study that children of 57.3% of the mothers experienced a home accident and among these children, 55.0% fell, 15.2% hit somewhere, and 12.5% had burns. It was determined that mean score of "0-6 Year Old Children's Mothers' Knowledge of Safety Precautions for the Prevention of Home Accidents Scale" was 179.74±12.91. It was also found that while the mother's education and employment status, education status of the father and the number of children affected attitudes of mothers towards protecting their children from home accidents (p<0.05).
Conclusion: It was determined that the attitudes of the mothers of children who did not have a home accident were better than the attitudes of those whose children experienced any home accident. In addition, variables of the mother's education and employment status, education status of the father and the number of children affected these attitudes of mothers. It can be recommended that the nurses can make attempts to raise awareness or to change attitude and behaviors for the mothers/families by using roles of trainer, counseling and guidance in order to prevent home accidents among children. 

Keywords: Attitude, child, home accident, mother, nursing.