Ana akım medya gündeminin yeniden kurgulanması: Türkiye'deki alternatif haber siteleri üzerine bir inceleme
Reconstruction of the mainstream media agenda: An analysis of the online alternative news publishing platforms in Turkey
Yazar: BURAK DOĞU
Danışman: PROF. DR. GÜLGÜN ERDOĞAN TOSUN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Genel Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Gazetecilik = Journalism
Dizin: Alternatif medya = Alternative media ; Gündem belirleme = Agenda-setting ; Çerçeveleme = Framing

Özet:
Haber medyasının genel çerçevesi dâhilinde ideoloji, iktidar ve hegemonya gibi çok sayıda nosyonla ilişkilendirilen alternatif kavramı, tanımı itibariyle muğlaktır. Bu çalışma, alternatif medyayı ana akım medyanın karşısında konumlandıran yaklaşımdan hareketle, "Türkiye'deki alternatif medya neyi temsil ediyor?" sorusuna cevap aramaktadır. Üretim maliyetlerini düşürmek, enformasyona erişimi artırmak ve izlerkitle lehine etkileşimli bir platform yaratmak suretiyle alternatif haber içeriğinin paylaşımını kolaylaştıran internet, geniş bir yelpazedeki görüş ve fikirlerin yer aldığı çok sayıda haber sitesinin ortaya çıkmasına aracı olmuştur. Çalışma, söz konusu haber sitelerinin alternatif olmanın gereklerini ne ölçüde karşıladığını içerik düzeyinde sorgulamak amacıyla, gündem belirleme ve haber çerçeveleme pratiklerini açığa çıkarmayı amaçlamaktadır. Çalışmada öncelikle alternatif medya, gündem belirleme ve çerçeveleme üzerine kavramsal çerçeve tanıtılmış, ardından ana akım olmayan siteler ile ana akım sitelerin haber içerikleri karşılaştırılmıştır. Bu kapsamda Türkiye'deki en belirgin ve uzun vadeli işçi hareketlerinden biri olan Tütün, Tütün Mamülleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri (TEKEL) işçileri eylemi (Aralık 2009 - Mart 2010) odağında nitel ve nicel analizler gerçekleştirilmiştir. Çalışma, gündem belirleme kuramını esas alarak direnişin her iki medya grubunun gündeminde nasıl tasvir edildiğini ortaya koymakta; çerçevelemenin yöntemsel olanaklarını kullanarak haber içerikleri arasındaki farklılıkları açığa çıkarmakta ve bu surette ana akım olmayan medyanın konumlandırılmasına katkıda bulunmaktadır.


Anahtar kelimeler: alternatif medya, gündem belirleme, çerçeveleme, TEKEL işçileri eylemi

Abstract:
The term alternative within the context of news media is thought to be interrelated with many notions like ideology, power, and hegemony and is an indistinct concept by its definition. This study seeks to find an answer to "What does alternative news media in Turkey stand for?" based on the approach that positions alternative media as an alternative to mainstream media. The Internet is a medium that allows the rapid growth of news websites that represent various views and ideologies as it makes alternative news content easily available by decreasing the costs of production, increasing accessibility to information, and creating an interactive platform for the audiences. This study, on the content level, challenges the online non-mainstream news platforms by exposing their agendas and news framing practices to discover to what extent the news websites serve in relation to the particular qualities of alternative media. The news contents of the non-mainstream websites are compared with that of mainstream websites after alternative media, agenda setting and framing are introduced within the theoretical framework of this study. Qualitative and quantitative analyses are carried through with a particular focus on the State Monopoly of Alcohol and Tobacco Products (TEKEL) workers protest (December 2009 - March 2010) as it is one of the most significant and long-standing labour movements in Turkey. This study depicts the coverage of the protest through both agendas within the focus of agenda setting theory and uses framing analysis as a methodology to reveal the dissimilarities amongst news contents to help designate the position of the non-mainstream media.



Keywords: alternative media, agenda setting, framing, TEKEL workers protest