Mutajenik-karsinojenik etkinin ames testi ile araştırılması
The investigation of mutagenic-carcinogenic effects by the ames test
Yazar: SELİN OĞUZ
Danışman: PROF. DR. GÜLDEN Z. OMURTAG
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Biyoloji = Biology ; Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Ames testi = Ames test ; Karsinojenler = Carcinogens ; Metilfenidat = Methylphenidate ; Mikrozomlar = Microsomes ; Mikrozomlar-karaciğer = Microsomes-liver ; Mutajenisite testleri = Mutagenicity tests ; Mutajenler = Mutagens ; Mutasyon = Mutation

Özet:
Kimyasalların insan hayatında daha fazla yer alması ile kimyasal maddelerin gerekli güvenlik testlerinden geçmeden kullanılmaya başlanmasıyla birlikte insan sağlığı ve doğal kaynaklar üzerinde ki olumsuz etkileri ortaya çıkmıştır. Bu sebeple birçok araştırmacı, kimyasalların karsinojenik ve mutajenik aktivitelerini inceleyerek kısa zamanda sonuç veren ve düşük maliyetli mutajenite test sistemleri geliştirmiştir. Kimyasallar tarafından meydana gelen mutasyonların hücre düzeyinde belirlenmesi amacıyla kullanılan kısa zamanlı test sistemlerinden biri de Ames testidir. Özellikle ilaç ham maddesi olarak kullanılmak istenen test maddelerinin toksik, mutajenik-karsinojenik etkilerini incelemek için Ames testi, güvenilir yöntemler arasında kabul edilmektedir.Bu çalışma ile ilaçların geliştirilmesinde ve karsinojen maddelerin mutajenitelerinin saptanmasında kullanılan önemli bir mutajenite testi olarak kabul edilen Ames Salmonella/mikrozom Testi uygulanarak dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunda kullanılan ilaç ham maddesi metilfenidatın mutajenik ve karsinojenik etkisi araştırılmıştır. Yöntemde Salmonella typhimurium TA 100 ve TA 98 suşları ile çalışılmıştır. TA 100 baz çifti değişimine, TA 98 ise çerçeve kaymasına yol açan mutajenlerin belirlenmesi için kullanılmıştır.Deneyler S9'lu ve S9'suz olmak üzere iki grup halinde gerçekleştirilmiştir. Test sonuçlarının ortalaması alınarak, pozitif ve negatif kontrol grupları ile karşılaştırılmış ve değerlendirilmiştir. Çalışmamızda, metilfenidatın TA 100 ve TA 98 suşları ile S9 varlığında ve yokluğunda mutajenik aktiviteye sahip olmadığı gösterilmiştir.

Abstract:
Research has shown that the increased use of chemicals which are offered to consumers, sometimes without sufficient testing, has impacted human health and natural resources negatively. For this reason, many researchers have developed cost-effective test systems which can examine the carcinogenic and mutagenic activity of chemicals in a short time. Ames is an example of such a test system which can detect mutations at cellular level. Also the Ames test is accepted as a reliable method for specifically testing the toxic and mutagenic-carcinogenic effects of raw materials to be used in pharmaceuticals.In this study, the mutagenic and carcinogenic effect of methylphenidate, that is used for the treatment of Attention-Deficit Hyperactivity Disorder, was investigated by the Ames Salmonella/microsome test in the absence and presence of metabolic activation. The Ames Salmonella/microsome test can play an important role to identify the mutagenic effects of carcinogenic compounds and is used for the research and development of drugs. TA 98 and TA 100 strains were used in experiments. TA 98 is designed for frame-shift mutagens and TA 100 is designed for base-pair mutagens.The mutagenic activity was screened in two groups with or without S9 metabolic activation. The results were evaluated and the mean values were compared with positive and negative controls. In conclusion, it was shown that methylphenidate was non-mutagenic for TA 98 and TA 100 with or without S9 metabolic activation