İtfaiye çalışanlarının afet bilgi düzeyi ve afet hazırlık durumu
Disaster knowledge levels and disaster preparedness statuses of firefighters
Yazar: MEHMET KANAT
Danışman: PROF. DR. HASAN ORHUN KÖKSAL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Doğal Afetlerin Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Doğal afetler = Natural disasters

Özet:
2011 yılında Van ilinde meydana gelen depremde, müdahale çalışmalarında bir takım yetersizlikler fark edilince, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından ulusal ve yerel düzeyde meydana gelebilecek afetlerle daha etkin mücadele edebilmek amacıyla; Türkiye Afet Müdahale Planı ve bu plan çerçevesinde yerel düzeyde İstanbul Afet Müdahale Planı hazırlanmıştır. Türkiye ve İstanbul Afet Müdahale Planlarının önemli paydaşlarından biri yerel yönetimlere bağlı olarak 7/24 hizmet vermekte olan itfaiye teşkilatlarıdır. İtfaiye teşkilatları; yangın, trafik kazası, patlama, çökme, deprem, sel/su baskını, toprak kayması vb. birçok olaya müdahale etmekte, halkın can ve mal güvenliğinin korunmasında önemli bir rol üstlenmektedir. İtfaiye teşkilatlarının insan gücünü oluşturan itfaiye çalışanları ise; afet/acil durum olaylarına hazırlık ve müdahalenin önemli unsurlarındandır. Çalışmada; itfaiye çalışanlarının afet/acil durum bilgileri, deneyimleri ve afet/acil durumlara hazırlığı irdelenmiştir. Çalışmanın örneklemini, İstanbul Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı'na bağlı olarak hizmet vermekte olan; Avcılar, Kocasinan ve Kadıköy İtfaiye Grup Amirlikleri ve bu grup amirliklerine bağlı olarak hizmet vermekte olan; Esenyurt, Bahçeşehir, Kıraç, Yenimahalle, Sefaköy, Siyavuşpaşa, Ünalan ve Erenköy İtfaiye Müfrezeleri oluşturmaktadır. Çalışmada, veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen anket uygulanmıştır. Çalışma sonucunda, katılımcıların; Türkiye ve İstanbul'a özgü en önemli afet türü olarak sırasıyla (%82,1 ve %83,2) depremi gördüğü, ulusal ve yerel düzeyde hazırlanan afet müdahale planlarını sırasıyla (%52,1 ve %57,4) incelemediği, afet/acil durum olaylarına hazırlık çerçevesinde düzenlenen tatbikatlara ve afet müdahale planları çerçevesinde düzenlenen tatbikatlara sırasıyla (% 82,1 ve %81,6) katılmadığı saptanmıştır. Çalışmada; kurumları tarafından katılımcılara geniş bir eğitim imkânı sunulduğu ve katılımcıların da aktif olarak eğitimlere katıldığı, lakin bazı eğitimlere katılımın düşük oranlarda kaldığı ve bu durumun da itfaiye hizmetlerini tartışmaya açabileceği kanaatine varılmıştır.

Abstract:
When a set of inadequacies were noticed in the intervention process for the earthquake that occurred in the province of Van in Turkey in 2011, with the purpose of more effectively managing possible future local and national disasters, the Disaster and Emergency Management Administration prepared the Disaster Management Plan for Turkey, and under it, the Disaster Management Plan for Istanbul. Some of the significant stakeholders of the Disaster Management Plans for Turkey and Istanbul are fire departments that operate 24/7 under local governments. Fire departments intervene with several types of events including fires, traffic accidents, explosions, collapses, earthquakes, floods and landslides and serve a significant role in protection of the lives and property of the public. Firefighters, who constitute the labor force of fire departments, are among the important elements of preparation and intervention for emergencies and disasters. 
In this study, disaster/emergency knowledge, experience and disaster/emergency preparedness levels of firefighters are evaluated. The operational units under the Fire Brigade Department of Istanbul Metropolitan Municipality included the Esenyurt, Bahçeşehir, Kıraç, Yenimahalle, Sefaköy, Siyavuşpaşa, Ünalan and Erenköy Fire Department Platoons are the sample set of this research study. The study used the questionnaire form that was developed by the researcher as the data collection instrument. 
As a result of the study, it was determined that the participants saw earthquakes as the most significant type of disasters regarding Turkey and Istanbul (82.1% and 83.2% respectively), they did not examine the national and local disaster management plans (52.1% and 57.4%) respectively, and they did not participate in drills that are carried our for disaster/emergency preparation or drills that are carried out for disaster management plants (82.1% and 81.6%). It was concluded that their institutions provided the participants with a broad set of training opportunities and the participants actively participated in training programs; however, attendance for some training programs was low, and this situation may lead to doubts regarding firefighting services.