Orta gelir tuzağı ve Türkiye açısından tuzaktan çıkışı destekleyici maliye politikaları
Middle income trap and supporting fiscal policies that will help Turkey to escape
Yazar: HALİME BÜŞRA ERDÜZEN YILMAZ
Danışman: PROF. DR. CEMİL RAKICI
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Destekleme politikaları = Support policies ; Gayri safi milli hasıla = Gross national product ; Maliye politikaları = Fiscal policies ; Orta gelir tuzağı = Middle income trap ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
1960'lı yıllardan  itibaren tartışılmaya başlanan orta gelir tuzağı birçok gelişmekte olan ülke 
için kritik bir önem arz etmektedir. Yoksulluk tuzağından ya da bu tuzağa yakalanmadan yoksulluk 
sınırından çıkan ülkelerin bazıları mevcut ekonomik yapıları ile orta gelir grubunu aşmada başarısız kalmakta  ve  tuzağa  yakalanmaktadırlar.  Genellikle  kişi  başı  yurtiçi  hâsıla  ile  ölçülen  orta  gelir tuzağı  kendi  içinde  iki  alt  gruba  ayrılmaktadır.  Bunlar  alt  orta  gelir  ve  üst  orta  gelir  grubu  ve tuzaklarıdır.
Dünya  Bankası'na  göre  Türkiye  1955  yılında  alt  orta  gelir  grubuna,  2004  yılında  üst  orta gelir  grubuna  geçmeyi  başarmıştır.  Dünya  bankasının  kişi  başı  yurtiçi  hasılayı  dikkate  alarak yaptığı  gelir  sınıflandırması  Türkiye  açısından  değerlendirildiğinde  ise  neredeyse  70  yıldır  orta gelir grubundadır.
Orta  gelir  tuzağından  çıkış  için  ekonomik  büyümenin  sürekliliği  esastır.  Çünkü  ekonomik 
büyüme yatırım, üretim, istihdamı destekleyerek milli geliri arttırır. Bu yüzden orta gelir tuzağında uzun süre kalınırsa toplumun refahı düşecektir.
Ekonomik büyümeyi ve kişi başına düşen yurtiçi hasılayı arttırmaya destek olmak için maliye 
politikaları  kullanılmaktadır.  Buna  istinaden  gelir  tuzaklarından  kurtulmak  için  de  maliye 
politikalarının  etkin  bir  şekilde  kullanılması  gerekmektedir.  Özellikle  üst  orta  gelir  grubunda bulunan  ve  alt  orta  gelir  grubundan  üst  orta  gelir  grubuna  geçmesi  oldukça  uzun  süren  Türkiye Cumhuriyeti  bakımından  da  bu  konu  hassas  bir  nitelik  kazanmaktadır  ve  maliye  politikalarının doğru ve etkin kullanımı gerekmektedir.
Bu çalışmada Dünya Bankası ve TÜİK verileri kullanılarak dünyadaki gelişmiş ve gelişmekte olan bazı  ülkelerin ve Türkiye'deki illerin hangi gelir seviyesinde bulunduğu ve Türkiye'nin  orta gelir tuzağından çıkışını destekleyecek maliye politikaları hakkında bilgiler verilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Orta Gelir Tuzağı, Maliye Politikası, Türkiye.

Abstract:
Since  it  was  first  introduced  in  1960s,  middle  income  trap  has  been  an  issue  of  vital importance for many developing countries.Some of the countries that come out of the poverty line without  being  caught  in  this  trap  or  fail  to  surpass  the  middle  income  group  with  their  current economic structures are caught and trapped.  The middle income trap, which is generally measured by domestic income per capita, is divided into two sub-groups. These are lower middle income and upper middle income group and traps.
Turkey has  succeeded to  pass  to  the  lower middle income group in 1955, and  upper middle 
income group in 2004. When the World Bank's, taking into account the per capita gross domestic 
product  is  evaluated  in  terms  of  the  revenue  classification  Turkey  is  almost  the  middle  income group for 70 years.  Turkey has been in the middle income group for almost 70 years according to the  World  Bank's  revenue  classification  which  takes  the  per  capita  gross  domestic  product  into account.
The stability of economic growth is essential to be able to escape the middle income trap as 
the  economic  growth  increases  national  income  by  supporting  investment,  production  and 
employment.  Thus, long-term survival of the middle income trap will decrease the welfare of the 
society.
Fiscal policies are used to support economic growth and increase per capita domestic product. 
Therefore,  fiscal  policies  should  be  used  effectively  to  avoid  income  traps.  This  issue  is  very crucial particularly for Republic of Turkey whose movement from lower middle income to middle income  group  took  rather  long  time.  Hence,  correct  and  effective  use  of  fiscal  policies  gains cardinal significance. 
Using  the  WorldBank's  and  TSI  (Turkish  Statistical  Insititute)  Data,  this  study  provides  a comprehensive analysis regarding the income levels of some developed and developing countries in  the  world  as  well  as  cities  inTurkey.  Furthermore,  the  study  provides  solutions  regarding  the fiscal policies that might help Turkey to escape the middle-income trap.
 
Keywords: Middle Income Trap, Fiscal Policy, Turkey.