"Beste" olarak adlandırılan bir altkültür müzikal ifade biçiminin etnografik açıdan incelenmesi
An ethnographical study on a subcultural musical expression called "Composition"
Yazar: EMİNE CERİT AY
Danışman: PROF. DR. SALİM SEVER
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Güzel Sanatlar Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Müzik = Music
Dizin: Kültür sosyolojisi = Cultural sociology ; Müzik sosyolojisi = Music sociology

Özet:
Türkiye'de sosyal tabakalaşmaya bağlı sosyokültürel yapıların var ettiği altkültürel gruplar, müzik eğitimi politikalarının oluşturulması sürecinde dikkate alınmayan önemli bir kitleye tekabül eder. Örgün müzik eğitimine tabi olan gençlerin, sokak aralarında, çardaklarda, sınıflarda, darbuka eşliğinde söyledikleri, müzik öğretim programına göre bilinenden çok daha farklı anlamda kullandıkları "beste"ler, bu çalışmanın çıkış noktasını oluşturmaktadır.
Altkültür kavramı ve bu kavram bağlamında Türkiye'deki altkültür müzik çalışmaları değerlendirilerek çalışma grubunun alt kültür özelliği taşıyıp taşımadığı tartışılmıştır. Bu anlamda düşünüldüğünde "beste" yalnızca bir müzikal ifade biçimi değil ortak bir kültürel kod olma özelliği ile de belirginleşmektedir. Ankara ili Sincan ilçesinde gençlerin "beste" yazma/yapma, söyleme pratikleri, kullandıkları kültürel sembolleri anlamlandırmak ve değerlendirmek üzere bu çalışmaya konu olmuştur. 
Nitel araştırma yöntemlerinden etnografik araştırma modeli kullanılan bu çalışmada, "beste" olarak adlandırılan bir altkültür müzikal ifade biçimi etnografik açıdan incelenmiştir. Araştırmada öncelikle altkültür çalışmalarına ilişkin literatür taraması yapılmış, veri toplama tekniği olarak katılımlı gözlem ve derinlemesine bireysel görüşmeler kullanılmıştır. Yapılan saha araştırması ve dijital etnografi çalışmaları sonucunda yarı yapılandırılmış görüşme formu oluşturulmuştur. Ardından "beste" dinlemeyen/"beste"yi bilmeyen arkadaşlarının katılımıyla "beste" ile bir biçimde ilgilenen gençler ve YouTube platformunda en çok izlenen besteciler ile pandemi öncesi yüzyüze, pandemi döneminde ise online görüşmeler gerçekleştirilmiştir. 
Çalışmada bunun bir altkültür olduğu, dinler kitlenin "beste"yi bir sağaltım mekanizması olarak gördüğü sonucuna varılmıştır. Dinler kitleyi tanımlayan kültürel kodlar; samimiyet, doğallık, semt/mahalle/tribün aidiyet olgusu şeklindedir.

Abstract:
In Turkey, subcultural groups generated by sociocultural structures depend on social stratification correspond to an important group that is not taken into account in the process of creating music education policies. The planning of music education on certain policies and the making of some prohibitions and restrictions from time to time give rise to the emergence of various subcultures as well as some musical resistance groups. Each of these subculture groups constitutes research groups for planning more effective music education processes. The starting point of this study is "compositions" which are performed by the young people who are subject to mainstream music education in the street alleys, in the arbors, in the classrooms, being accompanied by the darbuka and used in a more different sense than is known in comparision to music education program.  
By the evaluating the concept of subculture and in the centex of this concept subcultural music studies in Turkey, it was dicussed whether the study group had subcultural characteristics. When considered in this sense, "composition" becomes evident not only as a form of musical expression but also as a common cultural code.  In Ankara, in Sincan the young people's "composing" and singing practices have been the subject of this study with the purpose of make sense of and evaluate the cultural symbols they use.  
In this study in which the ethnographic research model, one of the qualitative research methods was used, a Subculture Musical Expression Form called "Composition" was examined. In the study, first of all a literature review on subculture studies was made and participating observation and in-depth individual interview were used as data gathering techniques. As a result of the field research and digital ethnography studies, a semi-structured interview form was created. Then, face-to-face interviews were conducted before the pandemic and online interviews were conducted during the pandemic period with young people who were somehow interested in "composition" with the participation of their friends who do not listen to "composition" / do not know "composition" and the most watched composers on the YouTube platform.   
In this study, it was concluded that this sociological phenomenon is a subculture and that the audience sees "composition" as a cure mechanism. The cultural codes that define the audience are sincerity, naturality, district/neighborhood/tribune belonging.