Barok Dönemde Avrupa ve Osmanlı`da vokal müziğin karşılaştırılması
Comparison of European and Ottoman vocal müsic in the Baroque period
Yazar: ŞEBNEM ÜNAL
Danışman: null MÜVEDDET GÜNBAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Opera Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2001
Konu: Müzik = Music
Dizin: Avrupa = European ; Barok Çağ = Baroque Age ; Müzik = Music ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Vokaller = Vocals

Özet:
öz Vokal müziğin tarihine baktığımızda, şarkının-ezginin öyküsünün çok eski dönemlere indiğim görürüz. Bugünkü müziğin kaynaklan doğudadır. Mısır'a, Akdeniz çevresine doğudan yayılmıştır. Bu ortak kaynaktan beslenen şarkı Barok Dönemde Avrupa ve Osmanlı'da farklı kültürlerin yansımasıyla farklı şekilde görünür. Avrupa'da bireysel düşüncenin gelişimi dinde reform ve aydınlanma müziğin gelişimini de etkilemiştir. Çok ses, armoni, nota yazısı oluşmuş, opera oratoryo gibi biçimler ortaya çıkmış, ulusal okullar biçimlenmiştir. Osmanlı'da ise geleneksel yapı korunmuş, müzik teksesli olarak kalmış, nota yazısı kullanılmamış, sözlü gelenekle aktarılmıştır. Diğer yandan dönemin özelliği olan bazı biçimler, özellikle dinsel biçimler (oratoryo-mevlevi ayini) biçimsel benzerlikler göstermiş, şarkı biçimleri ve vokal süslemelerde de yakınlıklar görülmüştür. Bu yakınlıklar sayesinde Avrupa'da bugün üzerinde çalışılan barok söyleyiş bağlanımda Osmanlı şarkılarının da seslendirilebileceği, aynı bilimsel ve estetik bakışla ele alınabileceğini düşünüyorum. ABSTRACT As we study the history of the song-melody, we notice that it goes back to early times. Today's music origins are in the east. It expands to Egypt and to Mediterranean neighborhoods from east. Nourished from this same source the song in the baroque period in Europe and the Ottoman Empire is treated differently according to different cultures. The prosperity of individuality and the reform in religion and also the enlightments in Europe influenced the development of the music. Polyphony, harmony, music writing and forms such as opera, oratorio were born, national schools were established. In the Ottoman Empire the music stayed monodic, the traditional structure was kept, music writing was not implemented and the music was transferred by oral tradition. At the other hand some forms being special to this periode especially religious ones, such as oratorio and mevlevi ayini showed formal similarities. These similarities were seen in song forms and vocal ornaments as well. I believe and think that based upon these similarities the Ottoman songs can be interpreted with the same esthetical and scientific approach as it is being done for the baroque singing style in Europe. m

Abstract:
öz Vokal müziğin tarihine baktığımızda, şarkının-ezginin öyküsünün çok eski dönemlere indiğim görürüz. Bugünkü müziğin kaynaklan doğudadır. Mısır'a, Akdeniz çevresine doğudan yayılmıştır. Bu ortak kaynaktan beslenen şarkı Barok Dönemde Avrupa ve Osmanlı'da farklı kültürlerin yansımasıyla farklı şekilde görünür. Avrupa'da bireysel düşüncenin gelişimi dinde reform ve aydınlanma müziğin gelişimini de etkilemiştir. Çok ses, armoni, nota yazısı oluşmuş, opera oratoryo gibi biçimler ortaya çıkmış, ulusal okullar biçimlenmiştir. Osmanlı'da ise geleneksel yapı korunmuş, müzik teksesli olarak kalmış, nota yazısı kullanılmamış, sözlü gelenekle aktarılmıştır. Diğer yandan dönemin özelliği olan bazı biçimler, özellikle dinsel biçimler (oratoryo-mevlevi ayini) biçimsel benzerlikler göstermiş, şarkı biçimleri ve vokal süslemelerde de yakınlıklar görülmüştür. Bu yakınlıklar sayesinde Avrupa'da bugün üzerinde çalışılan barok söyleyiş bağlanımda Osmanlı şarkılarının da seslendirilebileceği, aynı bilimsel ve estetik bakışla ele alınabileceğini düşünüyorum. ABSTRACT As we study the history of the song-melody, we notice that it goes back to early times. Today's music origins are in the east. It expands to Egypt and to Mediterranean neighborhoods from east. Nourished from this same source the song in the baroque period in Europe and the Ottoman Empire is treated differently according to different cultures. The prosperity of individuality and the reform in religion and also the enlightments in Europe influenced the development of the music. Polyphony, harmony, music writing and forms such as opera, oratorio were born, national schools were established. In the Ottoman Empire the music stayed monodic, the traditional structure was kept, music writing was not implemented and the music was transferred by oral tradition. At the other hand some forms being special to this periode especially religious ones, such as oratorio and mevlevi ayini showed formal similarities. These similarities were seen in song forms and vocal ornaments as well. I believe and think that based upon these similarities the Ottoman songs can be interpreted with the same esthetical and scientific approach as it is being done for the baroque singing style in Europe. m