2001-2020 yılları arasında Türkiye'de yapılan ortaöğretim matematik eğitimindeki kavram yanılgıları çalışmalarının betimsel içerik analizi
Descriptive content analysis of studies on misconceptions in secondary mathematics education in Türkiye between 2001-2020
Yazar: MEHMET TUTAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET CİHANGİR
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Betimsel analiz = Descriptive analysis ; Kavram yanılgısı = Misconception ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Ortaöğretim öğrencileri = Secondary education students ; Sistematik derleme = Systematic review

Özet:
Bu araştırmanın amacı 2001-2020 yılları arasında Türkiye'de ortaöğretim matematik eğitiminde kavram yanılgıları ile ilgili yapılan çalışmaları sistematik olarak derleyerek bu alanda yapılan çalışmaların eğilimini ortaya çıkarmaktır. Çalışmada 2001-2020 (2001 ve 2020 dahil) yılları arasında yapılmış ve araştırmanın sınırlandırmalarına uyan 62 çalışmaya erişilmiştir. Erişilen bu 62 çalışmanın 28 tanesi tezden (%45) ve 34 tanesi makaleden (%55) oluşmuştur. Yapılan çalışmalara erişim sağlanırken Google Akademik arama motoru, YÖK Ulusal Tez Merkezi, TR Dizin, Web of Science (WOS), Education Resources Information Center (ERIC) ve Dergi Park'tan yararlanılmıştır. Erişilen çalışmalar öğrenme alanlarına, alt öğrenme alanlarına, yıllarına, çalışma türlerine, kullanılan veri toplama araçlarına ve örneklem büyüklüklerine göre sınıflandırılarak analiz edilmiştir. Ayrıca çalışmaların sonucunda elde edilen kavram yanılgılarından bazıları da bulgular kısmında sunulmuştur. Verilerin çözümlenmesinde veri analiz yöntemlerinden betimsel içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmada, çalışmaların büyük çoğunluğunun "Sayılar ve Cebir" öğrenme alanında yapıldığı görülmüştür. Yapılan araştırmalar alt öğrenme alanları bakımından incelendiğinde ortaöğretim kavram yanılgıları ile ilgili yapılan araştırmaların çoktan aza doğru sırasıyla "Sayılar", "Fonksiyonlar" ve "Limit ve Süreklilik" alt öğrenme alanlarında yapıldığı, "İntegral ve Uygulamaları" ve "Polinomlar" alt öğrenme alanlarında ise araştırmanın kriterlerine uygun olan bir çalışmaya rastlanılmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan araştırmalar en çok 2013 yılında yapılırken 2002, 2003 ve 2020 yıllarında araştırmanın kriterlerine uygun olan bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Ayrıca, 2001-2020 yılları arasında ortaöğretim matematik eğitiminde yapılan kavram yanılgıları çalışmalarının sayılarının giderek arttığı görülmektedir. Ulaşılan çalışmalar çalışma türlerine göre yüksek lisans tezi, doktora tezi, TR Dizin makalesi ve diğer makale olmak üzere 4 başlık altında incelenmiştir. Yapılan çalışmaların çoktan aza doğru sırasıyla yüksek lisans tezin (f=24, %39), diğer makale (f=19, %31), TR Dizin makalesi (f=15, %24) ve doktora tezi (f=4, %6) türünde yapıldığı sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan çalışmaların birçoğunda birden fazla veri toplama aracının kullanıldığı gözlemlenmiştir. Ayrıca, veri toplama aracı olarak en çok açık uçlu sorular ve görüşme kullanılmıştır. Yapılan çalışmalar katılımcı sayıları bakımından incelendiğinde, kavram yanılgıları çalışmalarının büyük çoğunluğunun 0-50 arasındaki katılımcı sayısı ile gerçekleştirildiği görülmüştür. Ancak, 251+ örneklemini tercih eden çalışmaların sayısı oldukça fazladır. İncelenen çalışmalardaki örneklem büyüklüğüne çalışmalarda kullanılan veri toplama araçlarının etki ettiği düşünülmektedir. Elde edilen bu sonuçlar doğrultusunda araştırmanın, bu alanda çalışma yapacak kişilere katkıda bulunacağı düşünülmüştür. Çalışmanın sonunda bu alanda çalışma yapmak isteyen araştırmacılara öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Kavram yanılgısı, betimsel içerik analizi, sistematik derleme

Abstract:
The purpose of this research is to reveal the trend of studies that misconceptions in secondary education mathematics education in Türkiye between 2001 and 2020 by using systematic rewiev. In the study, 62 studies were conducted between 2001-2020 (including 2001 and 2020) and complied with the limitations of the research were accessed. Of these 62 studies accessed, 28 were thesis (45%) and 34 were articles (55%). Google Scholar search engine, YÖK National Thesis Center, TR Index, Web of Science (WOS), Education Resources Information Center (ERIC) and Dergi Park were used to access the studies. Accessed studies were analysed by classifying them according to learning areas, sub-learning areas, years, study types, data collection tools used and sample sizes. In addition, some of the misconceptions obtained as a result of the studies are presented in the findings section. Descriptive content analysis, one of the data analysis methods, was used to analyse the data. In the research, it was seen that the majority of the studies were conducted in the "Numbers and Algebra" learning domain. When the studies were analysed in terms of sub-learning areas, it was concluded that the studies on misconceptions in secondary education were conducted in the sub-learning areas of "Numbers", "Functions" and "Limits and Continuity", respectively, from most to least, and that there were no studies in the sub-learning areas of "Integral and its Applications" and "Polynomials" that met the criteria of the research. While most of researches were conducted in 2013, there were no studies that met the criteria of the research in 2002, 2003 and 2020. In addition, it is seen that the number of misconceptions studies conducted in secondary education mathematics education between 2001 and 2020 has increased gradually. The studies reached were examined under 4 titles according to their types: master's thesis, doctoral thesis, TR Index article and other articles. It was concluded that the studies were conducted in the following order: master's thesis (f=24,39%), other article (f=19, 31%), TR Index article (f=15, 24%) and doctoral thesis (f=4, 6%). It was observed that more than one data collection tools were used in most of the studies. In addition, open-ended questions and interviews were the most used data collection tools. When the studies were examined in terms of the number of participants, it was seen that the majority of misconceptions studies were conducted with the number of participants between 0-50. However, the number of studies that prefer 251+ samples is also substantial. It is thought that the data collection tools used in the studies affect the sample size in the analysed studies. In line with these results, it is thought that the research will contribute to the people who will work in this field. At the end of the study, suggestions were presented to researchers who want to work in this field.
Keywords: Misconceptions, Descriptive content analysis, systematic review