Kırşehir çocuk folkloru
Kırşehir child folklore
Yazar: KÜBRA NİZAMOĞLU BABACAN
Danışman: PROF. DR. FATMA GÜLAY MİRZAOĞLU SIVACI
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore
Dizin: Folklor = Folklore ; Kültür = Culture ; Kırşehir = Kırşehir ; Oyunlar = Games ; Çocuk oyunları = Children's games ; Çocuklar = Children

Özet:
Çocuk folkloru, halkbilimi içerisinde yer alan, konusu çocuklar ve çevresi ile
sınırlandırılan müstakil bir çalışma alanıdır. Çocuk kavramının muhtevasını anlamak,
çocuk folklorunu anlamak için önem arz etmektedir. Çocuk folklorunda ürünleri
oluşturan ve uygulayanlar yalnızca çocuklarla sınırlı değildir. Çocuğun etrafında gelişen
ve şekillenen olguların tamamı çocuk folkloru içerisinde yer alabilir. Dolayısıyla çocuk
folkloru, anne adayı gebe kalmak istediği an başlamaktadır.
Bu çalışmanın asıl amacı Kırşehir yöresinde yer alan, çocuğa dair folklor ürünlerini
derleyerek aktarmaktır. Bu bağlamda İç Anadolu bölgesinin Kırşehir ilinden derlenmiş
olan Çocuk folkloru ürünleri içerisinde, çocuğa dair inanış ve uygulamalar, çocuk
etrafında şekillenen sözlü edebiyat ürünleri, çocuk etrafında şekillenen maddi kültür
ögeleri ve çocuk oyunları konu edilecektir. 106 yetişkin, 40 çocuk olmak üzere toplam
146 kişi ile görüşülerek bahsi geçen folklor ürünleri derlenmeye çalışılmıştır. Kırşehir ve
ilçelerinde yaşayan, özellikle çocuk kültürü ürünlerini yaşattığı düşünülen bölgelerdeki
kültürel ögeler, değişen ve gelişen dünyada çocuk ve çocuk kültürü ürünlerinin nasıl
etkilendiği, çocuk kültürünün maddi ve manevi unsurlar çevresinde ne gibi değişim ve
dönüşümler geçirdiğine odaklanılmıştır.
Çalışmanın giriş kısmında araştırmanın konusu, amacı, kapsam ve sınırlılıkları, yaklaşım,
yöntem ve teknikleri hakkında bilgi verilmiştir. Derlemede kullanılan yaklaşım ve
yöntemler aktarılmıştır. Birinci bölümde Araştırma alanı olan Kırşehir'in tarihi, fiziki
çevresi, idari yapısı, ekonomik durumu kısaca anlatılmıştır. Ayrıca bu bölümde çocuk
folkloru üzerine yapılan çalışmaların Türkiye ve Kırşehir'dekileri ele alınmıştır. İkinci
bölümde görüşme ve gözlem yoluyla derlenen çocuk etrafında şekillenen çocuğa dair
inanış ve uygulamalar, gebelik öncesi, gebelik sırası ve gebelik sonrası olmak üzere üç
başlıkta ele alınmıştır. Üçüncü bölümde çocuk etrafında şekillenen sözlü edebiyat
ürünlerine yer verilmiştir. Dördüncü bölümde çocuk etrafında şekillenen maddi kültür
ögeleri incelenmiştir. Beşinci bölümde çocuk oyunlarının isimleri ve oynanış şekillerine yer verilmiştir. Anket sonuçları bölümünde Kırşehir'de 9-10 yaş aralığındaki 40 çocuğa uygulanan ankete yer verilmiş ve sonuçlar kısaca değerlendirilmiştir. Kaynak kişi bilgisi bölümünde görüşülen kişilerin adı soyadı, doğum yeri ve yılı, mesleği, eğitim durumu ve memleketine dair bilgiler aktarılmıştır. Kaynakça bilgisinin ardından metin içine yerleştirilmeyen fotoğraflar için ek fotoğraflar bölümü oluşturulmuştur. Son olarak ise Fotoğraf dizinine yer verilmiştir.

Anahtar Sözcükler 
Kırşehir, Çocuk, Çocuk Folkloru, Kültür, Oyun, Çocuk Oyunları.

Abstract:
Children's folklore is an independent field of study within folklore, the subject of which is limited to children and their environment. Understanding the content of the concept of child is important for understanding children's folklore. Those who create and implement products in children's folklore are not limited to children. All of the phenomena that develop and take shape around the child can be included in children's folklore. Therefore, children's folklore begins the moment the expectant mother wants to conceive.
The main purpose of this study is to compile and transfer folklore products about children in Kırşehir region. In this context, the children's beliefs and practices, oral literature products shaped around children, material cultural elements shaped around children and children's games will be the subject of children's folklore products to be compiled from the province of Kırşehir in the Central Anatolian region. A total of 146 people, 106 adults and 40 children, were interviewed and the mentioned folklore products were tried to be compiled. It will focus on the cultural elements living in Kırşehir and its districts, especially in the regions that are thought to keep children's culture products alive, how children and children's culture products are affected in the changing and developing world, what kind of changes and transformations children's culture undergoes around material and spiritual elements.
In the introduction part of the study, information is given about the subject, purpose, scope and limitations of the research, approach, methods and techniques. The approaches and methods used in the compilation are explained. In the first chapter, the history, physical environment, administrative structure and economic situation of Kırşehir, which is the research area, are briefly explained. In addition, in this section, studies on children's folklore in Turkey and Kırşehir are discussed. In the second part, beliefs and practices about the child shaped around the child compiled through interviews and observations are discussed under three headings: pre-pregnancy, during pregnancy and after pregnancy. In the third part, oral literature products shaped around children are included. In the fourth chapter, the material culture elements shaped around the child were examined. In the fifth chapter, the names of children's games and the way they are played are given. In the section of the survey results, the survey applied to 40 children between the ages of 9-10 in Kırşehir is included and the results are briefly evaluated. In the source person information section, information about the name, surname, place and year of birth, profession, education level and hometown of the people interviewed was given. After the bibliography information, an additional photo section has been created for the photos that are not included in the text. Finally, there is the Photograph directory.

Keywords 
Kırşehir, Children, Children's Folklore, Culture, Games, Children's Games.