Yeni düşünme biçimi: Sanat yapıtında açımlanan Heidegger'in şey felsefesi
A new way of thinking: Heidegger's philosophy of thing as disclosed in work of art
Yazar: SENEM KURTAR
Danışman: DOÇ. DR. ERTUĞRUL RUFAYİ TURAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Bölümü / Felsefe Ana Bilim Dalı / Felsefe Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Felsefi düşünce = Philosophical thought ; Heidegger, Martin = Heidegger, Martin ; Sanat eserleri = Artistic works ; Şey kavramı = Concept of al-shay

Özet:
Bu tez, Heidegger'in köktenci `şey' felsefesini O'nun, Ge-stell (düzenleme-kontrol etme) eleştirisinden Geviert (dörtlü)'e açılan tüm düşünme yolunda göstermektedir. Heidegger'e göre, bilimsel-matematiksel tasarı ve onun içinde yer alan metafizik-tasarımsal düşünme, şeylerin açığa çıkmasının tek yolu olmuş ve onları bu biçimde görünüşe getirmiştir. Pragmata olarak şeyler yalnızca bizden bağımsız olarak varolan nesneler değildir; ancak öncelikle bizimle gündelik praksis'in edimlerine özgü bir ilişkileri vardır. Bu nedenle, ilk anlamda ve de çoğunlukla, onları kullanan ya da gereksinen biri için açıktırlar. Heidegger'in yenilikçi yönünü açıkça gösteren, onun varlıkbilimsel görüngübiliminin Husserl'in ilke sözü olan `şeylerin kendisine geri dönmek'te değil, ancak şeylerin kendini nasıl açtığında köklenmesidir. Heidegger'in çabası, şeylerin insan deneyimindeki pragmatik açıklığını açıklığa kavuşturmakla birlikte bu etkinliğin insanın yitimliliği ufkunda oluştuğunu göstermektir. Bu, şeylerin sınırlı bir biçimde açığa çıkmasıdır. Heidegger, Modern Teknoloji Çağı'nda, insan varlığının şeylerle bu kökensel ilişkisinin yitirilmiş olduğunu irdeler. Bunun yanı sıra, teknoloji özünde, Entbergen, bir açığa çıkma biçimidir. Heidegger, teknolojinin bu ikili anlamını, şeylerin kökensel ulaşılabilirliğine bir yol açmak için gerekçelendirir. Heidegger'in köktenci anlayışında, sanat-yapıtının varlıkbilimsel anlamı yeni bir başlangıç için ayrıcalıklı ve farklı bir role sahiptir. Sanat-yapıtları, kendini ilk kez görünüyormuş gibi göstereni görebilmek için yeni bir ufkun açılmasıdır. Ancak Heidegger, sanat-yapıtının bu niteliğinin poetik dilde köklendiğini güçlü bir biçimde savunur. Heidegger poetik dilin bu niteliğine Gelassenheit adını verir ve hemen ekler; şeyler yoksa orada ne Gelassenheit ne de açıklık olabilir.

Abstract:
This dissertation elucidates Heidegger?s radical philosophy of `the thing? in his whole way of thinking as advanced from an extensive critique of Gestell to Geviert. According to Heidegger, in the context of the scientific-mathematical project and the metaphysical-representational thinking that remains within it, things have been made to appear in such a way that it considered the inevitable way to come to be what they are. For Heidegger, things as pragmata are not just objects existing independently from us, but primarily they have special relation to us in our everyday involvement in practical affairs. By the same token, the first and foremost, they are disclosed as one uses or needs them. Heidegger?s neologism made it clear that Heidegger?s ontological phenomenology is rooted not in Husserl?s motto as `back to things themselves? but how do the things disclose themselves. That is, things are revealed in a limited fashion. Heidegger contends that this primordial relation of human being to things has been lost in the age of modern technology. On the other hand, technology with respect to its essence is a mode of truth as Entbergen. Heidegger wants to rectify this double meaning of technology for disclosing any possible path to a primordial accessibility of things. In Heidegger?s radical view, ontological significance of the work of art has a privileged and decisive role for a new beginning. Heidegger claims that artworks open up new horizon to see whatever shows itself as if for the first time. However, this character of the artwork is rooted in poetical language. Heidegger calls this character of that as Gelassenheit and he immediately adds without things there would be no openness and no Gelassenheit.