Güllük Körfezi (Ege Denizi) kıyısal alanında biyo-indikatör bakterilerin çevresel parametrelerle ilişkilerinin araştırılması
Investigation of relationships of bio-indicator bacteria with enviromental parameters in the coastal areas of Güllük bay (Aegean Sea)
Yazar: SAMET KALKAN
Danışman: PROF. DR. GÜLŞEN ALTUĞ
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Temel Bilimler Ana Bilim Dalı / Deniz Biyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science ; Mikrobiyoloji = Microbiology ; Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Besleyici maddeler = Nutrients ; Biyoindikatör = Bioindicator ; Güllük körfezi = Güllük bay ; Kıyı alanları = Coastal areas ; Su kalitesi = Water quality ; Çevresel özellikler = Environmental properties

Özet:
Güllük Körfezi sahip olduğu canlı kaynakları ile Ege Denizi'nde önemli bir yere sahiptir. Güllük Körfezi kıyısal alanı evsel, endüstriyel ve tarımsal aktivitelerin yanında bahar ve yaz aylarında yoğun olarak yüzme maksatlı turistik kullanıma ve tekne turizmine ev sahipliği yapmaktadır. Güllük Körfezi'nde kafes çiftlikler Göl Limanı, Salih Adası çevresi, Asin Körfezi batısındaki Ziraat Adası, Çam Limanı ve Kazıklı Limanı batı kıyısında yoğunlaşmış olarak 15 yıldan fazla faaliyet göstermişlerdir. Bu çiftliklerin açığa taşınması sonrasında kıyısal alanda toprak havuzlarda yavru balık üretimi yapılmaya başlanmıştır. Asin Körfezi- Dalyan kıyısal alanında yeni başlayan bu faaliyetin bakteriyolojik etkileri ise henüz bilinmemektedir.
Güllük Körfezi'nde daha önce yapılan muhtemel fekal kaynak analizleri, tespit edilen bakteriyolojik kirliliğin primer kaynağının insan olduğunu göstermiştir. Bu alanlar aynı zamanda yerleşim yerlerinin kanalizasyon deşarj sistemi eksikliklerinden dolayı patojen bakterilerin oluşabildiği alanlardır.
Güllük Körfezi kıyısal alanında kirlilik kaynaklarının bakteriyolojik etkisini ortaya koymak amacı ile çevresel faktörler dikkate alınarak seçilen istasyonlardan aseptik şartlarda yüzey suyu (0-30 cm) örnekleri alınmış, eş zamanlı olarak değişken çevresel parametreler (çözünmüş oksijen, pH, sıcaklık, tuzluluk) yerinde Mutiparametre YSI-556 ile ölçülerek kaydedilmiştir. Ayrıca yüzey sularında besin tuzları (nitrit azotu, nitrat azotu, amonyum azotu, fosfat fosforu) düzeyleri spektrofotometrik yöntemlerle analiz edilmiş, sonuçlar çevresel değişken parametreler ve indikatör bakteri düzeyleri ile ilişkilendirilmiştir.
Çalışma bulguları insan aktivitelerinin Güllük Körfezine biyo-indikatör bakteri ve besin tuzları girdisi sağlayan en önemli kirlilik kaynağı olduğunu göstermiştir. Kıyısal alanda tespit edilen indikatör bakteri düzeyleri mevsimlere göre dalgalanmalar göstermiş olsa da bulgular bölgede bakteriyolojik kirlilik girdilerinin sürekliliğini göstermiştir. Güllük Körfezi kıyısal alanında güncel fekal kirlilik kaynaklarının ve besin tuzları düzeylerinin ortaya konduğu bu çalışma sonucunda bölgenin bakteriyolojik kirlilik düzeyinin gerek
halk sağlığı, gerekse ekosistem sağlığı ve canlı kaynakların sürdürülebilir kullanımını açısından potansiyel tehlike taşıdığı ve karasal kaynaklı kirlilik girdilerinin ivedilikle kontrol altına alınarak izlenmesinin gerekliliği gösterilmiştir.

Abstract:
Güllük Bay and its living resources have an important place in the Aegean Sea. The coastal areas of the Güllük Bay besides domestic, industrial and agricultural activities have touristical activities intensively on swimming and boat tourisms. Cage farms in Güllük Bay were focused on aquaculture activities more than 15 years around Göl Harbour, Salih Island, Ziraat Island on west of Asin Bay, west coast of Çam Island and west coast of Kazikli Island. After these farms relocated away from coastal areas to the offshore, the juvenile fish production processes started in the soil ponds. Bacteriological effects of this new activity in coastal areas (Asin Bay-Dalyan) are not yet known.
in the previous studies from this thesis about Güllük Bay, probable analyses of fecal sources were shown that the primary source of bacteriological contamination is human. These areas also might contain pathogenic bacteria because of insufficiency of sewage discharge systems in settlements.
to detect bacteriological effects of pollution resources in Güllük Bay, water samples were taken from surface (0-30 cm) in aseptic conditions for bacteriological analyses. Variable environmental parameters such as dissolved oxygen, pH, temperature, salinity were recorded in situ by using Mutiparameter YSI (model 556).
Nutrients (nitrite nitrogen, nitrate nitrogen, ammonium nitrogen and phosphate phosphorus) and chlorophyll-a levels were investigated by using spectrophotometric methods and they were correlated with indicator bacteria level.
in Güllük Bay, it was determined that human acitivities are the most important resource of pollution which carries bacteria and nutrients. Also the continuity of bacteriological pollution inputs were detected. The detected fecal pollution level showed that terrestrial pollution sources carry a potential risk for public and ecosystem health and the sustainable use of living sources. Precautions should be formulated and put into action immediately in order to protect the region from bacteriological risks that may occur due to incoming domestic wastes.