Çukurova bölgesinde yetiştirilen patateslerdeki virolojik sorunlar
Virus disease problems on potatoes is grown at Çukurova region
Yazar: KEREM ÖZAYDIN
Danışman: PROF. DR. SADETTİN BALOĞLU
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Patates yetiştiriciliği yapılan alanlarda ekonomik kayıplara neden olan en önemli etmenlerden birisi virüs hastalıklarıdır. Çalışma; Adana ve İçel illeri ile çevresinde yetiştirilen patateslerde mevcut bazı virüs hastalıklarının biyolojik ve serolojik yöntemler kullanılarak tanısının yapılması ve hastalıkların toplanan örneklerden hareketle yaygınlık oranlarının araştırılması amacıyla 2007- 2009 yılları arasında yürütülmüştür.Bu amaçlar doğrultusunda şüpheli görülen 209 örnek dahil toplam 306 örnek alınmıştır. Araziden toplanan sağlıklı görünümlü ve virüslü olduğundan şüphelenilen bitkiler, ELISA yöntemi ile testlenmiştir. Testlenen örnekler için 2007-2008 ve 2008-2009 sezonu bölge ortalaması olarak en yaygın virüsün % 70,41 oranı ile toplanan örneklerde PVY olduğu, PVS ve PLRV ile karışık infeksiyonların varlığı da belirlenmiştir. Sonuç olarak üç virüsün yaygınlığı iki yıl ve iki il ortalaması olarak % 1,72 ile % 73,32 arasında bulunmuştur.Survey yapılan çeşitler açısında virüslerin toplanan örneklerdeki yaygınlığı incelendiğinde Mersin ilinden alınan Latona çeşidinde PVY nin varlığı %95,23 olarak bulunurken Adana ve Mersin ilinde yetiştirilen Sante çeşidinde oran % 88,40 olmuş yaygın çeşitlerden Hermes' te ise iki il ortalaması % 54,83 olarak saptanmıştır PLRV ise her iki il birden dikkate alındığında Bamba çeşidinde % 37,50 yaygın iken PVS Sante, Safran ve Latona çeşitlerinde bulunamamış, Hermes çeşidinde % 25,58, Bamba çeşidinde % 16,66 ve Marfona çeşidinde % 7,01 oranında bulunmuştur.Anahtar kelimeler: Patates, Virüs, DAS-ELISA, PVY, PVS, PLRV

Abstract:
Virus diseases are ones of the most important agents cause economic losses in potato production areas. The study was conducted due to detect and identify of some viruses on potatoes via biological and serological methods and to determine of incidence of present virus diseases in Adana and Mersin provinces in years of 2007-2009.In line with this goal, totally 306 samples including 209 samples suspected to be infected with virus have been collected. All healthy and infected samples were tested by ELISA using PVY, PVX, PMTV, APLV, PVS and PLRV antiserum.In the tested samples, the most common virus in samples collected with the rate of 70.41% of the PVY and presence of mixed infections with PVS and PLRV was determined as average in surveys area in 2007-2008 and 2008-2009. As a result, the prevalence of the virus two years and three two provinces as the average between 73.32% to 1.72% was foundWhen the prevalence of viruses in the collected samples were examined for the purposes of the varieties surveyed, presence of PVY was found with the rate of %95,23 on Latona variety collected from Mersin province, % 88, 40 was found on Sante variety grown in Adana and Mersin provinces. However, average of two provinces was found in rate with % 54, 83. When the more than two provinces were taken into consideration, while PLRV was found in the rate with % 37, 50 on Bamba variety, PVS couldn?t find on Sante, Safrane and Latona varieties. PVS was found in the rate with % 25,58 on Hermes, % 16,66 on Bamba and % 7,01 on Marfona.Key Words: Potatoe, Virus, DAS-ELISA, Adana, Mersin