Aile hekimliği polikliniğine başvuran hastalarda siberkondri düzeyleri ve sağlık okuryazarlığı ile ilişkisi
Cyberchondria levels and relationship with health literacy in patients who applied to the family medicine outpatient clinic
Yazar: İSA EMRE GÜLTEKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF HAYDAR ERTEKİN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı / Aile Hekimliği Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Hastalar = Patients ; Sağlık okuryazarlığı = Health literacy ; Siberkondri = Cyberchondria

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı fonksiyonelliği ve yaşam kalitesini azaltan, hasta-hekim ilişkisine zarar veren, ekonomiye büyük bir yük haline gelmiş, hala yeni ve bilinmeyen bir kavram olan siberkondrinin aydınlatılması için aile hekimliği polikliniğimize başvuran hastalarda siberkondri ciddiyetinin sağlık okuryazarlığı düzeyi ile ve sosyodemografik özellikler ile ilişkisini incelemektir. Yöntem: Kesitsel-tanımlayıcı tipteki çalışmamıza 28.03.2022-30.06.2022 tarihleri arasında aile hekimliği polikliniğimize başvuran hastalardan çalışmamıza alınma kriterlerini karşılayan 341 kişi katıldı. Katılımcılara sosyodemografik veri formu, siberkondri ciddiyet ölçeği (SCÖ) ve Türkiye sağlık okuryazarlığı ölçeği (TSOY-32) uygulandı. Bulgular: Katılımcıların 141'ü (%41,3) erkek, 200'u (%58.7) kadın, yaş ortalaması 39,3 ± 13,2, SCÖ ortalama puanı 69,8±15,7 [34-134] idi. TSOY-32 puanı, toplam kronik hastalık sayısı ve hipertansiyon varlığıyla negatif korele; internetten sağlık bilgisine ulaşmak için kullanılan kaynak sayısı ile pozitif korele, sağlık bilgisine ulaşmak için internete, arkadaş ve komşuya başvuranlarda, internetten sağlık bilgisine ulaşmak için google, sosyal medya (youtube, instagram) ve forum sitelerini kullananlarda daha yüksekti. Katılımcıların TSOY-32 ölçeği ortalama puanı 31,4± 8,1 [7,9-50] olup sorunlu-sınırlı seviyedeydi. Sonuç: Siberkondri için; sağlık okuryazarlığı, çalışma durumu ve toplam kronik hastalık sayısı negatif yordayıcı iken internetten sağlık bilgisine ulaşmak için kullanılan kaynak sayısı pozitif yordayıcıdır. Anahtar kelimeler: siberkondri, çevrimiçi sağlık bilgisi arama, sağlık okuryazarlığı, aile hekimliği.

Abstract:
Objective: Cyberchondria is still a new and unknown concept that reduces functionality and quality of life, harms the patient-physician relationship, has become a great burden on the economy. The aim of our study is to investigate of cyberchondria, which the relationship between the severity of cyberchondria and the level of health literacy and sociodemographic characteristics in patients admitted to our family medicine outpatient clinic. Method: The type of our study was cross-sectional descriptive. 341 people who applied to our family medicine outpatient clinic between 28.03.2022 and 30.06.2022 and met the inclusion criteria participated in our study. The data was collected by Sociodemographic data form, cyberchondria severity scale (SCO) and Turkey health literacy scale (TSOY-32). Results: 141 (41.3%) of the participants were male, 200 (58.7%) were female, the mean age was 39.3 ± 13.2, Cyberchondria severity scale mean score was 69.8±15.7 [34-134]. Cyberchondria was negatively correlated with health literacy score, the total number of chronic diseases and the presence of hypertension; positively correlated with the number of resources used to access health information on the internet. Cyberchondria score was higher in those who applied to the internet, friends and neighbors to access health information, and those who used google, social media (youtube, instagram) and forum sites to access health information on the internet. The mean score of the participants on the TSOY-32 scale was 31.4± 8.1 [7.9-50], and it was at a problematic-limited level. Conclusion: For cyberchondria; while health literacy, employment status and total number of chronic diseases are negative predictors, the number of resources used to access health information on the internet is a positive predictor. Keywords: cyberchondria, online health information seeking, health literacy, family medicine.