Ameliyathane hemşirelerinin pediatrik basınç yaralanmaları hakkındaki bilgi düzeyleri ve etkileyen faktörler
Knowledge levels of operating room nurses about pediatric pressure injuries and affecting factors
Yazar: HAVVA KARAKAŞ AYAN
Danışman: PROF. DR. MURAT BEKTAŞ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma, ameliyathane hemşirelerinin intraoperatif süreç içerisindeki pediatrik basınç yaralanmaları hakkındaki bilgi düzeylerini ve etkileyen faktörleri değerlendirmek amacıyla gerçekleştirildi.
Araştırma tanımlayıcı, korelasyonel, karşılaştırmalı ve kesitsel bir çalışma olarak Türk Cerrahi ve Ameliyathane Hemşireleri Derneği aracılığıyla araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 162 ameliyathane hemşiresi ile yürütüldü. Veriler araştırmacılar tarafından literatür taranarak geliştirilen Sosyo-Demografik Veri Toplama Formu ve Ameliyathane Pediatrik Basınç Yaralanması Bilgi Değerlendirme Formu ile toplandı. Anketin güvenirliği Kuder Richardson 20 katsayısı kullanılarak hesaplandı ve güvenirlik katsayısı 0.932 olarak bulundu. Araştırmada bağımsız değişkenlerin (hemşirelerin sosyo-demografik ve klinik özellikleri), hemşirelerin bilgilerini yordama düzeyi çoklu doğrusal regresyon analizi ile incelendi. Gruplar arasında 'çalışılan kuruma' göre anketten alınan puan bakımından fark olup olmadığı Kruskal Wallis testi ile değerlendirildi. Verilerin değerlendirilmesinde hata (yanılma) payı 0.05 olarak kabul edildi.       
Hemşirelerin Ameliyathane Pediatrik Basınç Yaralanması Bilgi Değerlendirme Formu puan ortalaması 38.72 ± 9.20 (min: 0, max: 50) olarak belirlendi. Ameliyathane hemşirelerinin cinsiyeti, eğitim düzeyi ve eğitim alma durumlarına göre anketten aldıkları puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptandı (p<0.05). Analize dahil edilen tüm değişkenler hemşirelerin bilgi düzeylerinin %20.6'sını (R²=0.206) ve anlamlı etkileyen değişkenler ise %14.8'ini (Adjusted R2=0.148) açıkladığı gözlendi. Hemşirelerin bilgi düzeylerini tek başına anlamlı etkileyen değişkenler incelendiğinde; sırasıyla hemşirelerin basınç yaralanması eğitimi alma durumu (β=0.264, p=0.003), eğitim durumu (β=0.200, p=0.011)  ve cinsiyetinin (β=0.152, p=0.044) anlamlı şekilde etkilediği belirlendi.
Araştırmamıza katılan ameliyathane hemşirelerinin intraoperatif süreç içerisinde pediatrik basınç yaralanmaları konusunda orta düzeyde bilgiye sahip oldukları ve bilgi eksikliklerinin bulunduğu görüldü. Çalışma sonucumuzdan elde ettiğimiz bulgular doğrultusunda; tüm ameliyathane ekibine basınç yaralanmaları konusunda her yıl güncel rehberler doğrultusunda eğitim planlanmalı, eğitim içeriklerinde pediatrik yaş grubu risk faktörlerine dikkat çekilmeli ve ameliyathane de çalışan hemşirelerin bilgi düzeylerini ölçmek için alana yönelik geçerli ve güvenilir ölçme araçları geliştirilmelidir.

Abstract:
This study was conducted to evaluate the level of knowledge of operating room nurses about pediatric pressure injuries in the intraoperative process and the factors affecting them.
The research was carried out as a descriptive, correlational, comparative and cross-sectional study with 162 operating room nurses who voluntarily agreed to participate in the study through the Turkish Surgical and Operating Room Nurses Association. The data were collected with the Socio-Demographic Data Collection Form and Operating Room Pediatric Pressure Injury Information Assessment Form developed by the researchers by reviewing the literature. The reliability of the questionnaire was calculated using the Kuder Richardson 20 coefficient and the reliability coefficient was found as 0.932. In the study, the predictive level of independent variables (socio-demographic and clinical characteristics of nurses) on nurses' knowledge was analyzed by multiple linear regression analysis. The Kruskal-Wallis test was used to evaluate whether there was a difference between the groups in terms of the score obtained from the questionnaire according to the 'institution of employment'. The margin of error was accepted as 0.05 in the evaluation of the data.
The mean score of the Operating Room Pediatric Pressure Injury Knowledge Assessment Form was 38.72 ± 9.20 (min: 0, max: 50). A statistically significant difference was found between the mean questionnaire scores of the operating room nurses according to their gender, education level and receiving training (p<0.05). It was observed that all variables included in the analysis explained 20.6% (R²=0.206) of the nurses' knowledge levels and the variables that significantly affected it explained 14.8% (Adjusted R²=0.148). When the variables that significantly affected the knowledge levels of the nurses alone were examined, it was determined that the nurses' pressure injury receiving training (β=0.264, p=0.003), educational level (β=0.200, p=0.011) and gender (β=0.152, p=0.044) were significantly affected, respectively.
It was observed that the operating room nurses who participated in our study had a moderate level of knowledge about pediatric pressure injuries in the intraoperative process and they were lacke of knowledge. In line with the findings of our study; training should be planned for the entire operating room team on pressure injuries yearly in accordance with current guidelines, attention should be drawn to the risk factors of the pediatric age group in the training content, and valid and reliable measurement tools should be developed to measure the knowledge level of nurses working in the operating room.