Kurumsal teori açısından insan kaynakları yönetiminde farklılık ve benzerlikler ve konuya ilişkin bir arastırma
An institutional theory view of the similarities and differences in human resource management and a research
Yazar: FULYA AYDINLI
Danışman: PROF. DR. CAVİDE UYARGİL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Kurumsal teori açısından insan kaynakları yönetimindeki farklılık ve benzerliklereiliskin olan tez çalısmamızda öncelikle organizasyonların çevre kosullarınauymalarını inceleyen bir teori olan kurumsal teori, ana hatlarıyla ele alınmaktadır.Çalısmamızda daha sonra insan kaynakları yönetimindeki farklılık ve benzerlikler,kurumsal bakıs açısıyla cografi boyuta, sermaye sahipligi boyutuna, sektörel boyutave organizasyonel büyüklük boyutuna göre incelenmektedir. Çalısmamızın sonbölümü, Türkiye'de bankacılık, konaklama, ilaç ve tekstil sektörlerinde insankaynakları yönetimi konusundaki farklılık ve benzerliklere iliskin bir arastırmayıiçermektedir. Arastırmamızda söz konusu sektörlerde faaliyet gösteren, yerlisermayeli ve yabancı sermayeli / yerli-yabancı ortaklıgı olan ve çalısan sayısıaçısından küçük, orta ölçekli ve büyük olan isletmelerin; insan kaynaklarıbölümünün yapılanması, en üst düzeydeki insan kaynakları yöneticisinin özellikleri,insan kaynakları bölümünün / fonksiyonunun stratejik niteligi ve temel insankaynakları uygulamaları konusunda sergiledikleri farklılık ve benzerlikler ortayakonmaktadır. Toplam 121 isletmenin katıldıgı arastırmamızın verilerinin analizindeki-kare bagımsızlık testi kullanılmıstır. Sonuç olarak söz konusu sektörlerde faaliyetgösteren, yerli sermayeli ve yabancı sermayeli / ortaklık olan ve çalısan sayısıaçısından farklı ölçek gruplarında yer alan isletmelerin insan kaynaklarıbölümlerinin yapılanması ve kullandıkları temel insan kaynakları uygulamalarıkonularında büyük ölçüde farklılık gösterdikleri; diger yandan insan kaynaklarıyöneticilerinin özellikleri ve insan kaynakları bölümünün / fonksiyonunun stratejikniteligi konularında ise önemli farklılıklar göstermedikleri tespit edilmistir.

Abstract:
In this thesis, which investigates the similarities and differences in human resourcemanagement from an institutional theory view, initially institutional theory isbriefly studied as a theory examining the fit between organizations and theirenvironments. Afterwards, the similarities and differences in human resourcemanagement are investigated from an institutional perspective in terms ofgeographic, share ownership, sectoral and organizational size dimensions. The lastsection of the thesis includes a research about the similarities and differences inhuman resource management in Turkish banking, hospitality, drug and textilesectors. In the research the companies operating in the above-mentioned sectors, theTurkish companies and the foreign or Turkish - foreign partnership companies andthe small-sized, medium-sized and large-sized companies in terms of number ofemployees are compared about their human resource departments? organizationalstructures, the top human resource managers? qualifications, their human resourcedepartments? / function?s strategic nature and their basic human resource practices.Chi-square test is used for analyzing the data of 121 companies that take part in theresearch. As a result, it is concluded that the companies operating in the abovementionedsectors, the Turkish companies and the foreign or Turkish - foreignpartnership companies and the companies of different size in terms of number ofemployees deeply differ regarding their human resource departments?organizational structures and basic human resource practices. On the other hand,they are mostly similar in respect to their top human resource managers?qualifications and human resource departments? / function?s strategic nature.