Belirli bir türk popülasyonunda koronal restorasyon ve kök kanal dolgularının kalitesi ile apikal periodontitis ilişkisinin retrospektif olarak incelenmesi
Retrospective investigation of the relationship between coronal restoration and quality of root canal fillings and apical periodontitis in A specific Turkish population
Yazar: MERVE GÖKYAR
Danışman: PROF. DR. NİMET GENÇOĞLU
Marmara Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental materyaller = Dental materials ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi = Cone-beam computed tomography ; Kök kanal dolgu materyalleri = Root canal filling materials ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; Periodontitis = Periodontitis ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Türk popülasyonu = Turkish population

Özet:
Bu çalışmanın amacı, belirli bir popülasyonda endodontik tedavi uygulanmış hastaların yapılmış kanal tedavileri ve koronal restorasyonların kalitesi, işlemsel hatalar ve bunların periapikal durumu ile ilişkilerinin retrospektif olarak değerlendirilmesidir. Marmara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız Diş ve Çene Radyolojisi Anabilim Dalı KIBT arşivinde mevcut 2017-2021 yılları arasında daha önceden çeşitli nedenler ile Planmeca Promax 3D Max cihazı ile alınmış olan KIBT görüntüleri incelenmiştir.Voksel büyüklüğü 200 mikron olan ve her iki çenenin de değerlendirme alanına girdiği, en az bir kanal tedavili dişi bulunan 18-70 yaş arası 500 hastaya ait görüntüler çalışmaya dahil edilmiştir. Kanal tedavisi görmüş bu dişlerin periapikal durumları ve kanal tedavisi ile koronal restorasyon kalitesi arasındaki ilişki araştırılmıştır. Periapikal durum KIBTPAI skorlamasına göre iki gözlemci tarafından incelenmiş ve tüm veriler, Ki-Kare testi ile istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. İncelenen dişlerde, apikal periodontitis (AP) prevalansı %55,1 olarak bulunmuştur.Apikal periodontitis prevalansı kırık alet bulunan dişlerde %65,9, bulunamamış kanala rastlanan dişlerde %78,8, basamak oluşumu gözlemlenen dişlerde %72,3, perforasyon yapılmış dişlerde %60,6 olarak tespit edilmiştir. Kanal boyu tespitinde; ideal uzunluğa sahip dişlerin %47,2'sinde, kısa kanal dolgusuna sahip dişlerin %65,82'inde, taşkın kanal dolgusuna sahip dişlerin %63,2'sinde apikal lezyon olduğu görülmüştür. Homojenite değerlendirildiğinde; homojen olmayan kanal dolgusuna sahip dişlerin %62,6'sında, homojen olanların %44'ünde apikal lezyon olduğu görülmüştür. Koronal restorasyonun yeterli olduğu dişlerin %45,5'inde, koronal restorasyonun yeterli olmadığı dişlerin %64'ünde apikal lezyon tespit edilmiştir. İşlemsel hata gözlemlenen dişlerde apikal periodontitis oranının istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu görülmüştür.Koronal restorasyon kalitesinin yeterli olduğu dişlerde AP görülme oranının, istatistiksel olarak daha düşük olduğu görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to examine, the quality of root canal treatments and coronal restorations, procedural errors, and their relationship with the periapical condition of endodontically treated teeth retrospectively. For this study, CBCT images were analyzed which was taken in Marmara University Faculty of Dentistry, Department of Oral and Maxillofacial Radiology, between 2017-2021 for various reasons with Planmeca Promax 3D Max. Images of 500 patients ( 18-70 yrs old) with at least one root canal treated tooth with voxel size of 200 microns in both jaws can be seen in evaluation area were included. Periapical status and the quality of root canal treatments, the quality of coronal restoration of these teeth was evaluated. Periapical status was examined by two observers regard to the KIBTPAI scoring system. All data were analyzed using the Chi-Square test. The prevalence of apical periodontitis (AP) in endodontically treated teeth was found to be 55,1%. 65,9% of the teeth with broken instruments, 78,8% of the teeth with untreated root canals, 72,3% of the teeth with ledge formation, and 60,6% of the teeth with perforation had AP. When the lengths of root canal treatments are evaluated; 47,2% of teeth with ideal root lenght, 65,8% of teeth with short canal fillings and 63,2% of teeth with overfilling had apical lesions. When the homogeneous appearance was evaluated, 62,6% of teeth with non-homogeneous root canal obturation and 44% of teeth with homogeneous obturation, had apical lesions. The AP rate was calculated as 61% in teeth with procedural errors. 45,5% of teeth with adequate coronal restoration and 64% of teeth with insufficient coronal restoration had apical lesions. The incidence of AP statistically was higher in teeth which had procedural errors. The incidence of AP was found to be lower in teeth with adequate coronal restoration. The quality of the coronal restoration significantly affected the success of root canal treatment.