Mardin'de kadın folkloru "Savur örneği"
Women's folklore in Mardin "Example of Savur"
Yazar: CEMRE ÇINAR
Danışman: DOÇ. DR. TUĞRUL BALABAN
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Geçiş dönemi = Transition period ; Giyim = Clothing ; Halk bilimi = Folklore ; Halk edebiyatı = Folk literature ; Halk hekimliği = Folk medicine ; Kadınlar = Women ; Kültür = Culture ; Mardin = Mardin ; Mardin-Savur = Mardin-Savur ; Yemek kültürü = Food culture

Özet:
Geçmişi gelecekle bütünleştirme işlevine sahip olan folklor, geçmişi geleceğe taşıma gücüne de sahiptir. Folklor, ortak yaratmaların doğuşuna kaynaklık ederken toplumların birlik duygusunu da pekiştirir. Folklorun yayılmasına ve gelişmesine ritüellerin kutlanmasının yanı sıra kutsanması kaynaklık eder.
Tezin konusunu Mardin ilinin Savur ilçesinde yaşayan çeşitli zenginliklere sahip ve ortak bir kültürde birleşmiş kadınların sahip olduğu değerler oluşturmaktadır. Bununla birlikte elde edilen veriler ışığında kadının toplum içindeki rolü tespit edilmiş, sözlü ürünlerin hangi boyutta yaşatıldığı incelenmiştir.
Kültürel zenginliği ve kendine has özellikleri ile tanımlanabilecek Mardin'in Savur ilçesi, bu yönleri dışında bölge insanının ortak duyguyu yaşamalarına da bir zemin olmuştur. Araştırmalar aracılığıyla ortak duygunun nesilden nesile taşınmasının yapıtaşı olan sözlü ürünler,  kadının toplumdaki aktif rolünü gözler önüne sermiştir. Şehrin dil yapısı üçlü bir sisteme (Türkçe, Arapça ve Kürtçe) dayandığından dolayı bu durum kültürel verimliliği artırmış, kadının kendini anlamlandırma noktasında ihtiyaçlarını karşılamıştır.
Çalışma dokuz bölümden oluşmaktadır. Çalışmada aynı zamanda 3 dilde derlenen sözlü ürünlerden Arapça ve Kürtçe olanların Türkçeye çevirisi de yapılmıştır.
Saha verilerine dayalı olarak sistematik hale getirilen bu çalışmada araştırmanın niteliğine uygun olarak başta derleme yöntemleri olmak üzere, bu yönteme bağlı gözlem metodu tercih edilmiş ve kitle iletişim araçlarının imkanları kullanılarak çalışma tamamlanmıştır. Bunların dışında yüksek lisans ve doktora tezleri incelenmiş olup konu ile ilgili diğer kaynaklar da taranarak araştırma konusu derinleştirilmiştir.
Özetle anlatırsak bu çalışmada, Savur ve çevresinde kadınlara has ortamlara ait folklor unsurları ele alınmış, bu unsurlar bilimsel yollarla derlenmiş, tasnif edilerek incelemeye tabii tutulmuştur. Yapılan derlemede kültürel değerlerin yozlaşmamasına özen gösterildiği de ayrıca tespit edilmiştir.

Anahtar Sözcükler: Mardin, Savur, kadın, folklor, kültür

Abstract:
Folklore, which has the function of integrating the past with the future, also has the power to carry the past to the future. While folklore is a source for the birth of common creations, it also reinforces the sense of unity of societies. The celebration of rituals as well as the consecration of folklore is the source of the spread and development of folklore.The subject of the thesis is the values ​​nurtured by women living in Savur district of Mardin province, who have various riches and are united in a common culture. However, in the light of the data obtained, the role of women in the society was determined, and the extent to which oral products were kept alive was examined. Savur district, which has cultural richness, has lived many common feelings for centuries.Oral products, which are the cornerstones of the transmission of shared emotion from generation to generation through research, have revealed the active role of women in society. Since the language structure of the city is based on a triple system (Turkish, Arabic and Kurdish), this situation has increased cultural efficiency and met the needs of women in terms of self-interpretation.The study consists of 9 parts.At the same time, translations of oral products compiled in 3 languages ​​(Turkish, Arabic and Kurdish) were also made. In the study, the study was completed by using the field research, the observation way and the mass media. Apart from these, master's and doctoral theses have been examined and the research subject has been deepened by scanning other resources related to the subject.
As a result, the folkloric products and values ​​of the women living in Savur district were examined. It was also determined in the compilation that care was taken not to corrupt cultural values.

Keywords: Mardin, Savur, woman, folklore, culture