Yüzey akış ve sediment modellerinin coğrafi bilgi sistemi yardımıyla uygulanması
Application of runoff and sediment yield models by geographic information systems
Yazar: HALİT APAYDIN
Danışman: PROF.DR. FAZLI ÖZTÜRK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Coğrafi bilgi sistemleri = Geographical information systems ; Erozyon = Erosion ; Yüzey akışları = Runoffs ; Çökeller = Sediments

Özet:
ÖZET Doktora Tezi YÜZEY AKIŞ VE SEDIMENT MODELLERİNİN COĞRAFÎ BİLGİ SİSTEMİ YARDIMIYLA UYGULANMASI Halit APAYDIN Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarımsal Yapılar ve Sulama Anabilim Dalı Danışman : Prof. Dr. Fazlı ÖZTÜRK Bu çalışmada, dünyada yaygın şekilde kullanılan yağış - yüzey akış - erozyon modellerinden olan AGNPS, SWRRB ve GLEAMS'ın CBS yardımıyla uygulanışı, CBS'nin bu modellere sağlayacağı yararların belirlenmesi ve modellerin geçerliliğinin araştırılması amaçlanmıştır. Ankara - Yenimahalle - Güvenç havzasında yapılan çalışmada CBS yardımıyla havza alanının ve alt havza sınırlarının belirlenmesi yanında akımın geldiği hücre, hücrenin ait olduğu alt havza, hücre alanı, ortalama yüksekliği, eğimi, yöneyi, topografık katsayı, akım uzunluğu, akım yolu eğimi, konsantrasyonun başladığı eğim ve uzunluk belirlenmiştir. Çalışmada ele alınan 1989-1997 yıllarının ortalamasına göre 464.42 mm yağış sonrası 100.05 mm akım, 29.61 mm yüzey akış olmuştur. SWRRB 39.84 mm akım, AGNPS 48.50 mm, GLEAMS 34.51 mm yüzey akış olacağını tahmin etmiştir. Yıllık ortalama sediment verimi 3.58 t/ha olan havzada AGNPS modeli ortalama 19.89 t/ha (en az 5.47, en fazla 33.07 t/ha), SWRRB ortalama 19.8 t/ha (en az 0.1, en fazla 63.92 t/ha), GLEAMS ise ortalama 1.33 t/ha (en az 0.24, en fazla 2.24 t/ha) sonuç vermiştir. 2002, 127 sayfa ANAHTAR KELİMELER :Yüzey akış, erozyon, sediment miktarı, AGNPS, SWRRB, GLEAMS, CBS, Güvenç havzası, model

Abstract:
ABSTRACT Ph. D. Thesis APPLICATION OF RUNOFF AND SEDIMENT YIELD MODELS BY GEOGRAPHIC INFORMATION SYSTEM Halit APAYDIN Ankara University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Farm Structures and Irrigation Supervisor : Prof. Dr. Fazlı ÖZTÜRK In this study, commonly used rainfall - runoff - erosion models which AGNPS, SWRRB and GLEAMS were examined by means of GIS. Efficacy of GIS and validation of these models were also considered. Beside determination of watershed area and subbasin boundaries, also contributing cell, subbasin which cell include, cell area, average elevation, slope, aspect, topographic factor, flow length, flow slope, concentrated slope and concentrated length was determined by GIS in Ankara - Yenimahalle - Güvenç watershed. The predictions of models were compared with measured data between 1989 and 1997, after 464.42 mm annual rainfall, 100.05 mm flow and 29.61 mm runoff was occurred, but SWRRB 39.84 mm flow, AGNPS 48.50 mm and GLEAMS 34.51 mm runoff modelled. Although annual average sediment yield of watershed was calculated as 3.58 t/ha, AGNPS modelled as 19.89 t/ha, (min. 5.47, max. 33.07 t/ha), SWRRB 19.8 t/ha (min. 0.1, max. 63.92 t/ha) and GLEAMS 1.33 t/ha (min. 0.24, max. 2.24 t/ha). 2002, 127 pages KEY WORDS :Runoff, erosion, sediment, AGNPS, SWRRB, GLEAMS, GIS, Güvenç watershed, model