Pergamon Asklepieion'u ve tıp tarihi açısından önemi /
Yazar: AYŞE NUR GÖKÇE
Danışman: PROF. DR. ARSLAN TERZİOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Deontoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1989
Konu: Deontoloji ve Tıp Tarihi = Medical History and Ethics
Dizin: Pergamon Asklepieionu = Pergamon's Asklepieion ; Tıp tarihi = History of medicine

Özet:
Asklepieionlar, sağlık tanrısı Asklepios adına ku rulan sağlık kurumlarıdır. Bunların içinde en tanınmış olanları Epidauros, Kos ve Bergama Asklepieion' larıdır. Bergama Aslepieion'u M.ö I. ve M. S II. yüzyıllarda dö nemlerinin en yüksek tıp kademesine ulaşmıştır. İşleyiş bakımından bugünkü hastanelere benzemekle beraber teda vi, rahip-hekimler tarafından yapıldığından, günümüz hastaneleri gibi laik değildirler. Bergama Asklepieionu- nun yerinin seçimi, bugünkü hastanelere örnek olacak şekildedir. Modern sayılabilecek tuvalet ve atık su te sisleri, planlamasının çok iyi olduğunu gösterir. Sağlık merkezi olmasının yanı sıra; çarşı, kütüphane, tiyatro ile her türlü kültürel ihtiyaca cevap verebilecek kapa sitede düşünülmüş, ayrıca yılda birkaç kez yapılan şen liklerde pazar yeri niteliği kazanarak, civarının eko nomik durumuna da etkili olmuştur. Bergama Asklepieionu'nda, diğer Asklepieionlar 'da da olduğu gibi, temizlik tedavinin ilk şartı olarak dü şünülmüştür. Modern sayılabilecek çeşitli tedavi yön temlerinin kullanılmış olması dikkat çekicidir. Bunlar arasında telkin, kaplıca tedavisi, perhiz, yürüyüş ve bunun yanında güneş tedavisi de sayılabilir. Ayrıca bit kisel kökenli ilaçların ve merhemlerin tedavi maksadı- 50 ile kullanıldığına dair yazıtlar bulunmuştur. Ber gama Asklepieionu'nda küçük cerrahi müdahalelerin ya pıldığını, bulunan aletlerden anlıyoruz, örneğin; hi pertansiyona karşı kan alındığı bilinmektedir. Bergama Asklepieionu'nun iktisadi kaynağı hastalardan toplanan bir nevi ücretlerle ve şifa bulan hastaların yaptığı bağışlarla karşılanmakta idi. Zamanlarında çok büyük üne kavuşan Asklepieionlar, Hippokrates ' in bilimsel tababet dönemini başlatması ile önemini yitirmiştir.

Abstract:
Asklepieions are known as "health centres" named after the God of Health in ancient Greek history ;Epi- dauros, Cos and Pergammon Asklepieions are the most noteworthy and well known of them all. Pergamon Askle- pieion achieved to score the highest standards in medi cal practice for three centuries (B.C I - A. D II). The running and organization of Asklepieions rep resent the first examplary of modern health centres in our society to day: However, such institutions were somewhat less secular since the doctors were chosen among clergymen, in particular. Besides other important features, the choice of location and planning of health centres has been most striking and ideal even for us to note today, since it also included sanitation facilities and recycling of sewage within the health centre. It accommodated a shopping centre, library, theathre and cultural centre, which has been used for holding festi vities and as an open bazaar to function an effective role in economic life of that time. Hygiene has been given supreme importance and strictly adhered to, as the first principle in any medical treatment. In addi tion, the exertion of several techniques, still used in our practice today, has been most intresting such as, psychotherapy, pehriz, walking and sun-bathing.- 52 - It has found the tablets referring to the drugs of plant origin used in pomad forms for therapy. We have further evidence for the surgical applications from the tools recovered, for instance, bleeding was employed against hypertension. The financial sources of Asklepieions were the treatment- fees and the domations made by the patients who have been cured of their complaints. Asklepieions have lost their significance in medi cal profession soon after the Hippocrates ' s Medical treatment era.