Üretim faktörlerinin yönlendirilmiş yongalevhaların bazı özellikleri üzerine etkilerinin araştırılması
The investigation of effects of manufacturing factors on some properties of the oriented strand boards
Yazar: İZHAM KILINÇ
Danışman: DOÇ. DR. FATİH YAPICI
Karabük Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mobilya ve Dekorasyon Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Teknik Eğitim = Technical Education
Dizin: Odun endüstrisi = Wood industry ; Odun teknolojisi = Wood technology

Özet:
Bu çalışmada, yönlendirilmiş yongalevhaların bazı fiziksel ve mekanik özelliklerine üretim koşullarının etkileri araştırılmıştır. Üretimde kullanılacak yonga (strand) boyutları literatür dikkate alınarak ortalama 80 mm uzunluğunda, 20 mm genişliğinde ve 0,6 mm kalınlığında olacak şekilde sarıçam (Pinus sylvestris L.)  odunundan üretilmiştir. Yapıştırıcı madde %47?lik fenol formaldehit tutkal çözeltisinden tam kuru yonga ağırlığına göre %3-6-9 ve 12 olacak şekilde uygulanmıştır. Ayrıca, üretimde pres süresi 3-6-9 dakika, pres sıcaklığı 175-185-195ºC ve pres basıncı ise 30-40-50 kg/cm2 olarak uygulanmıştır. 
Üretimi gerçekleştirilen deneme levhalarının hava kurusu yoğunluğu, denge rutubet miktarı, kalınlığına şişme ve su alma miktarları (24 saat), ısı iletkenlik katsayısı değeri, eğilme direnci, eğilmede elastikiyet modülü ve levha yüzeyine dik vida tutma direnç değerleri belirlenmiştir. Elde edilen değerler SPSS paket programı ile  
ANOVA ve DUNCAN testi kullanılarak üretim parametrelerin levhalarının özelliklerine etkileri belirlenmiştir. 
Yapılan deneyler sonucunda üretilen levhalarda ortalama denge rutubet miktarları %7, ortalama yoğunluk değerleri 0,62 gr/cm3, ağırlık artışı değerleri %49,42-115,87 arasında, kalınlık artışı değerleri %10,90-44,74 arasında, ısı iletkenliği değerleri 0,105 W/mK ile 0,205 W/mK arasında, mekanik özelliklerden eğilme direnci 11,34 N/mm2 ile 50,53 N/mm2 arasında, eğilmede elastikiyet modülü değeri 1386,84 N/mm2 ile 8943,46 N/mm arasında, levha yüzeyine dik vida tutma direncinin ise 689,35 N ile 1002,31 N arasında değiştiği gözlemlenmiştir. 
Özellikle artan pres süresi ve pres sıcaklığının levhaların özelliklerini iyileştirici etki yaptığı görülmüştür. Tutkal oranının arttırılması ile aynı şekilde levha özelliklerinin iyileştiği ancak bu oranın %12 kadar çıkartılması özellikle bazı mekanik özelliklerde tekrardan düşüşlerin olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
In this study, the effect of production conditions on some physical and mechanical properties of oriented strand board were investigated. Chips are produced from pine (Pinus sylvestris L.) with average 80 mm height, 20 mm width and 0,6 mm thickness by taking into account the related literature.  %47 phenol formaldehyde is applied as %3, 6, 9 and 12 relative to dry chip weight. In the producing process, moreover, 3-6-9-minute press time, 175-185-195ºC press temperatures and 30-40-50 kg/cm2 pressures were applied.  
The produced sample OSBs' air-dry density, balance mousiture content, increase in thickness, the amount of water intake (24 hours), coefficient of thermal conductivity, bending strenght, modulus of elasticity, the strenght of screw holding perpendicular to OSB surface values were determined. Using obtained values the effect of 
 production parameters on OSB features were defined with SPSS software by using ANOVA and DUNCAN test.
According to results of the experiments on produced boards; moisture content value 7%, the average density value between 0,62 g/cm3 and 0,69 g/cm3, weight gain values between 49,42% and 115,86%, the increase of thickness values between 10,90% and 44,74%, thermal conductivity values between 0,105 W/mK and 0,205 W/mK, modulus of rupture values between 11,34 N/mm2 and 50,53 N/mm2, modulus of elasticity values between 1386,84 N/mm2 and 8943,46 N/mm2, screw holding values (perpendicular to board surface)  between 689,35 and  1002,31 N were found.
It was observed that increasing press time and press temperature, especially, has a positive effect on prosperities of OSB. Moreover, it was observed that as adhesive ratio increase, the properties of OSB increase, but it was noticed that some mechanical properties of OSB decrease when the adhesive ratio reached 12%.