Diklofenak ve metamizol sodyum'un siyatik sinir üzerine etkisinin histopatolojik olarak değerlendirilmesi
Rffect of histopathological evaluation of diclofenac AND metamizole sodium onsciatic nerve
Yazar: HABİB BOSTAN
Danışman: PROF. DR. İMDAT ELMAS
İstanbul Üniversitesi / Adli Tıp Enstitüsü / Tıp Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Analjezi = Analgesia ; Analjezikler = Analgesics ; Diklofenak = Diclofenac ; Diklofenak sodyum = Diclofenac sodium ; Enjeksiyonlar = Injections ; Histopatoloji = Histopathology ; Nöropatiler = Neuropathies ; Siyatik sinir = Sciatic nerve ; Sıçanlar = Rats

Özet:
İntramüsküler enjeksiyon sonrası siyatik sinirde hasar oluşması, ülkemizde önemli bir sağlık sorunu olarak durmaktadır. Metamizol ve diklofenak sodyum ülkemizde yaygın şekilde intramüsküler olarak kullanılan ve enjeksiyon nöropatisine neden olduğu bildirilen ilaçlardır. Çalışmamızda metamizol ve diklofenak sodyumun siyatik sinir üzerindeki etkisini rat modeli ile histopatolojik olarak incelendi. Çalışma ortalama ağırlıkları 389 gr olan, 49 adet erkek erişkin Wistar albino rat kullanıldı. Her grupta 7 rat olacak şekilde, 7 grup oluşturuldu.  Siyatik sinir içine ve siyatik sinir komşuluğunda kas içine metamizol sodyum, diklofenak sodyum ve serum fizyolojik uygulanan ve siyatik sinire ilaç yapmadan tam kat iğne ile delerek yaralama şeklinde uygulamalar yapıldı. Uygulamalardan 7 gün sonra ratlar yüksek doz ketamin uygulanması sonrası sakrifiye edilerek, sinir ve kas örnekleri alındı. Dokular Hematoksilen-Eosin ve Luxol Fast Blue ile histolog tarafından kör derecelendirme yapılarak, patolojik bulgular yok (-), hafif (+), orta (++), şiddetli (+++) ve çok şiddetli (++++) olmak üzere kategoriye ayrıldı.  Patolojik bulgular karşılaştırıldı.  
Diklofenak sodyum ve metamizol sodyumun siyatik sinir içine ve siyatik sinir komşuluğunda kas içine uygulanmasının siyatik sinir üzerinde histopatolojik değişikliklere neden oldukları tespit edildi. Diklofenak sodyumun sinir üzerine nörotoksik etkisinin metamizol sodyuma göre daha fazla olduğu tespit edildi. Diclofenak ve metamizol intramüsküler kullanımının azaltılmasının, enjeksiyon nöropatisi vakalarını azaltacağı kanısındayız.

Abstract:
Sciatic nerve injury following intramuscular injection stands as an important health problem in our country.  Metamizole and diclofenac sodium are commonly used through intramuscular injection and reported as a cause for injection neuropathy. In the present study, effect of metamizole and diclofenac sodium on the sciatic nerve was examined histopathologically on a rat model. Forty-nine adult male Wistar albino rats with averahg weight of 389 g were used in the present study.  The rats were divided into 7 groups including 7 rats in each group.  Metamizole sodium, diclofenac sodium and physiological saline were injected into and next to the sciatic nerve and the sciatic nerve was completely punctured with a needle without any drug administration. Rats were sacrificed following high dose ketamin injection after 7 days from the procedures and nerve and muscle samples were obtained. The tissues were stained by Hematoxylen-Eosine and Luxol Fast Blue and assessed by an histologist blindly; pathological findings were categorized as follows; none (-), mild (+), moderate (++), severe (+++) and very severe (++++).  Pathological findings were compared.   
It was detected that administration of diclofenac sodium and metamizole sodium into the sciatic nerve and into the muscle next to the sciatic nerve caused histopathological modifications on the sciatic nerve.  Neurotoxic effect of diclofenac sodium on the nerve was found more than metamizole sodium. We believe that decrease in intramuscular injection of diclofenac and metamizole sodium would reduce the cases with injection neuropathy.