Kuluçkada çörek otu özütü kullanımının ve damızlık yaşının etlik piliçlerde çıkım zamanına etkileri
Effects of using black cumin extracts during incubation and breeder age on hatching time on broilers
Yazar: BURAK ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NEZİH OKUR
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kanatlı Hayvan Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırmada, etlik damızlık sürü yaşının ve kuluçka makinelerinde çörek otu özütü uygulamanın çıkım zamanına etkisi araştırılmıştır. Bu amaçla, genç (27 hafta), orta yaşlı (36 hafta) ve yaşlı (60 hafta) olmak üzere üç farklı yaştaki Ross 308 etlik damızlık sürünün her birinden 640 adet olmak üzere toplamda 1920 adet kuluçkalık yumurta kullanılmıştır. Kuluçka dönemi boyunca, bu yumurtaların üzerlerine çörek otu özütü üç farklı dozda (kontrol; 0,5 1,0 ve 2,0 ml/l) sprey şeklinde uygulanmıştır. Kuluçka dönemi sonunda, 490. saat öncesi çıkımlar erken, 490 ile 500'üncü saatler arası orta, 504. saat ve sonrası çıkımlar ise son dönem olarak kabul edilmiştir. Araştırma sonunda, sürü yaşı ve özüt uygulamasının çıkım zamanına ayrı ayrı ve birlikte etkileri (interaksiyon) karşılaştırılmıştır. Çıkımların en çok orta dönemde (%71,01), en az ise son dönemde (%7,47) gerçekleştiği, çıkım zamanının sürü yaşından etkilendiği ve toplam çıkan civcivler içerisinde yaşlı sürü civcivlerinin oranının (%21,74) genç ve orta yaşlı sürülerdekinden (sırasıyla %37,12 ve 41,14) düşük olduğu tespit edilmiştir (p<0,05).  Buna karşılık, özüt uygulama dozlarına göre incelendiğinde ise çıkım zamanlarının özüt uygulama dozundan etkilenmediği görülmüştür (p>0,05). İnteraksiyonlar açısından bakıldığında ise tüm interaksiyonlarda (sürü yaşı x özüt uygulaması, çıkım zamanı x sürü yaşı, çıkım zamanı x özüt uygulaması, sürü yaşı x özüt uygulaması x çıkım zamanı) gruplar arasındaki farkların önemli olduğu görülmüştür (p<0,05). Buna göre, genç ve orta yaşlı damızlıklardan elde edilen ve 0,5 ml/l çörek otu özütü uygulanan kuluçkalık yumurtalarda çıkımların rakamsal olarak arttığı ve özellikle orta ve son dönemde yoğunlaştığı, buna karşılık yaşlı damızlıklardan elde edilen 2,0 ml/l özüt uygulananlarda ise çıkımların rakamsal olarak azaldığı görülmüştür. Sonuç olarak, konuyla ilgili çalışmaların sürdürülmesi ve kuluçka sonrası aşamaları da içine alacak daha kapsamlı çalışmalar gerçekleşmesi gerektiği düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, the effects of broiler breeder age and using black cumin extract in incubator on hatching time was investigated. For this purpose, a total of 1920 hatching eggs, 640 from each of the three Ross 308 broiler breeder flocks at different ages as young (27 weeks), middle-aged (36 weeks) and old (60 weeks), were used. During the incubation period, black cumin seed extract was applied to these eggs in three different doses (control; 0.5, 1.0 and 2.0 ml/l) as a spray. At the end of the incubation period, aerlier 490 hours are early, between 490 and 500 hours are medium, and 504 hours and later hatches are considered as the last period. At the end of the study, the effects of breeder age and extract application on the hatch time separately and together (interaction) were compared. It has been determined that the hatches occur mostly in the midterm (71.01 %) and the least in the last period (7.47 %), the time of hatching is affected by the breeder age (p<0.05), and the proportion of old breeder flock chicks among the total hatched chicks is lower (21.74 %) than that of young and middle-aged breeders (37.12 ve 41.14 %, respectively). In contrast, when the extract was examined according to the application doses, it was seen that the hatching times were not affected by the extract application dose (p>0.05). In terms of interactions, it is seen that the differences between the groups are significant (p<0.05) in all interactions (breeder age x extract application, hatching time x breeder age, hatching time x application dose, breeder age x application dose x hatching time). Accordingly, in hatching eggs obtained from young and middle-aged breeder and applied 0.5 ml/l black cumin extract, the hatches numerically increase in the middle and recently hatching time, whereas in hatches were numerically decreased obtained from old breeds and 2.0 ml/l extract is applied. As a result, it is thought that studies on the subject should be continued and more comprehensive studies including post-incubation stages should be carried out.