İdiyopatik hirsutismus ve polikistik over sendromlu hastalarda resistin seviyelerine bakılarak kardiyovasküler riskin karşılaştırılması
The comparison of cardiovascular risk by resistin levels between idiopathic hirsutism and polycstic ovary syndrome patients
Yazar: MÜŞERREF ERKAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA ALBAYRAK
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Hirsutizm = Hirsutism ; Polikistik over sendromu = Polycystic ovary syndrome ; Rezistin = Resistin ; İnsülin = Insulin ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Giriş ve Amaç: İnsülin rezistansı, kardiyovasküler hastalıklar için bağımsız bir risk faktörüdür. Resistin de inflamasyonda ve dolayısıyla ateroskleroz ve komplikasyonlarının patofizyolojisinde rol oynar. Bu iki faktörün birbiri ile ilişkili olduğu birçok çalışmada rapor edilmiştir. Hirsutizm ile birlikteliği bulunan hastalıklardan olan polikistik over sendromu (PKOS) ile insülin rezistansı arasındaki ilişki iyi bilinmektedir. Bu hastalarda, resistinin patogenezdeki rolü ve insülin rezistansı ile ilişkisi ise tartışmalıdır. Benzer şekilde hirsutizmin en sık sebeplerinden biri olan idiyopatik hirsutizmde (İH) insülin rezistansı varlığı da tartışmalıdır. Bu hastalardaki resistin seviyesi ve İR ilişkisi hakkında literatürde veri bulunmamaktadır. Amacımız; idiyopatik hirsutizmli hastalarda insülin rezistansı ve serum resistin seviyelerini değerlendirmek ve aynı zamanda PKOS ve kontrol grubu ile karşılaştırmaktır.Gereç ve Yöntem: Çalışmada yaş ve vücut kitle indeksi (VKİ) uyumlu olan üç grup bulunmaktadır. Gruplar 28'i PKOS, 23'ü İH, 28'i kontrol olmak üzere toplam 79 kadından oluşmuştur. PKOS ve İH'li hastalar yeni tanı almış ve daha önce hiç tedavi almamış hastalardan seçilmiştir. Menstrüel siklusun 2 ile 4. günleri arasında 12 saatlik açlığı takiben sabah 8.00-9.00 arasında antekübital venden alınan yaklaşık 10 ml kan örneklerinden hormon, lipid paneli, açlık kan şekeri seviyeleri ve resistin çalışıldı. Resistin bakılacak olan kanların santrifüj sonrası elde edilen serumları -80oC de saklandı. Enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) yöntemiyle serum resistin seviyeleri çalışıldı. İnsülin rezistansı ise HOMA-IR kullanılarak; [açlık insülini x açlık kan şekeri]/405 formülünden hesaplandı. Hirsutizmin şiddeti Ferriman Gallwey skorlaması ile değerlendirildi. Dünya Sağlık Örgütü kriterlerine göre, VKİ açısından hastalar normal, fazla kilolu ve obez olarak sınıflandırıldı. Bel çevresi için, 88 cm kesme değeri kabul edilerek hastaların yağlanma paterni değerlendirildi.Bulgular: Her üç grup arasında; resistin, açlık insülin seviyeleri ve HOMA-IR fark göstermemiştir. Fazla kilolu ve obez hastalarda ve santral obezitesi olanlarda normal kilolu ve santral obezitesi olmayan hastalara göre açlık insülin ve HOMA-IR değerleri anlamlı derecede yüksek bulunmuştur; resistin için ise anlamlı fark bulunmamıştır. Resistin ile insülin rezistansı parametreleri arasında anlamlı korelasyon bulunmamıştır. İnsülin rezistansı parametreleri için VKİ, trigliserid ve dehidroepiandrosteron sülfat seviyeleri bağımsız öngördürücü olarak bulunmuştur.Sonuç: İH ve PKOS'lu hastaların patogenezinde primer sorumlu mekanizmanın resistin ve insülin rezistansı ile ilgili olmadığını, bu hastalarda artmış VKİ, santral tip yağlanma ve hiperandrojenizm olmadığı sürece insülin rezistansının kardiyovasküler risk için bir gösterge olmadığını düşünüyoruz. Bu hastalarda, serum resistin seviyelerinin kardiyovasküler riski değerlendirmek için uygun olmadığını düşünüyoruz.Anahtar kelimeler: Polikistik over sendromu, idiyopatik hirsutizm, insülin rezistansı, resistin.

Abstract:
Introduction and Objective: Insulin resistance is an independent risk factor for cardiovascular diseases. Resistin plays role in inflammation and accordingly, in the pathophysiology of atherosclerosis and its complications. The relationship of these two factors have been reported in several studies. The association between polycystic ovary syndrom (PCOS), which is related with hirsutism, and IR is previously described. The role of resistin in the pathogenesis of these diseases and its relation with insulin resistance is controversial. The presence of insulin resistance in idiopathic hirsutism (IH), which is the most frequent cause of hirsutism, is also controversial. The relationship of resistin levels with insulin resistance has not been previously studied in IH. The aim of the present study was to evaluate serum resistin levels in patients with IH and compare the levels with those of PCOS patients and healthy controls.Materials and Methods: Three age and BMI matched groups with a total of 79 women (28 with PCOS, 23 with IH, and 28 controls) were included into the study. The patients with PCOS and IH were diagnosed for the first time and were previously untreated. Approximately 10 ml blood samples were withdrawn from the antecubital vein between 8 and 9 am after 12 hours fasting period between the 2nd and 4th days of menstrual cycle. Samples were assessed for hormone, lipid, fasting glucose and resistin levels. Serum samples were obtained after centrifuging the blood samples and were kept at ?80°C until analysis. Serum resistin concentrations were measured by using enzyme-linked immunosorbent assay (ELISA) method. Insulin resistance was calculated using HOMA-IR: [fasting insulin x fasting glucose]/405. The severity of hirsutism was evaluated by Ferriman Gallwey scoring. Based on their BMI, patients were classified as normal, overweight, and obese according to the World Health Organization criteria. We used a cut-off value of 88 cm for waist circumference, and evaluated the fat pattern of the patients.Results: Resistin, fasting glucose, and HOMA-IR levels did not differ between three groups. Overweight and obese patients and patients with central obesity were found to have significantly higher levels of fasting insulin and HOMA-IR levels. No significant differences were found for resistin levels. There was no significant correlation between resistin levels and insulin resistance parameters. BMI, triglyceride, and dehydroepiandrosterone sulphate levels were found to be independent predictors for insulin resistance.Conclusions: We believe that resistin and insulin resistance are not the primary responsible mechanisms in IH and PCOS; and insulin resistance is not an indicator of cardiovascular risk in these patients in the absence of elevated BMI, central obesity, and hyperandrogenism. We think that serum resistin concentrations are not useful to evaluate cardiovascular risk in these patients.Key words: Polycystic ovary syndrome, idiopathic hirsutism, insulin resistance, resistin.