Proaktif kişiliğin iç girişimcilik üzerine etkisinde örgütsel sinizmin düzenleyici rolü: Niğde ili sağlık sektörü çalışanları üzerinde bir araştırma
Regulatory role of organizational cynicism in the effect of proactive personality on internal entrepreneurship: A research on health sector employees in Nigde
Yazar: EMRE KARASU
Danışman: PROF. DR. DEMET ÜNALAN
Kayseri Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management

Özet:
ÖZET
Bu araştırmanın amacı sağlık çalışanlarının, proaktif kişilik özelliklerini ortaya koymak, proaktif kişilik yapısının çalışanların iç girişimcilikleri üzerine etkisinde örgütsel sinizmin düzenleyici rolünü incelemektir. Nicel araştırma desenlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılan araştırmanın evrenini Niğde ili ve ilçelerinde faaliyet gösteren sağlık kuruluşlarında görev yapan 2027 hekim dışı sağlık sektörü çalışanı oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi 324 hekim dışı sağlık personeli olarak hesaplanmış, araştırmaya 330 kişi dâhil edilmiştir. Katılımcıların sosyo-demografik yapısı, proaktif kişilik özellikleri, örgütsel sinizm ve iç girişimcilikleri toplam 44 soruluk anket formları ile ölçülmüştür. Toplanan verilerin istatistiksel analizinde SPSS 25, ölçeklerin doğrulayıcı faktör analizlerinde AMOS 24 istatistik programları ve düzenleyici etki analizlerinde PROCESS Macro eklentisi kullanılmıştır. Sağlık çalışanlarının proaktif kişilik özellikleri, örgütsel sinizmin bilişsel ve davranışsal sinizm alt boyutları ile iç girişimcilikleri arasında istatistiksel açıdan anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Çalışanların proaktif kişilik özellikleri arttıkça bilişsel ve davranışsal sinizm alt boyutları ile iç girişimcilikleri pozitif ve anlamlı şekilde artmaktadır. Örgütsel sinizm ise iç girişimciliği negatif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı şekilde etkilemektedir. Örgütsel sinizmin varlığı iç girişimciliği düşürmektedir. Proaktif kişiliğin iç girişimcilik üzerine etkisinde bilişsel ve davranışsal sinizmin düzenleyici etkisinin ise negatif yönde ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür.
Anahtar Sözcükler: Proaktif Kişilik, Örgütsel Sinizm, İç Girişimcilik, Sağlık Çalışanları, Düzenleyici Etki.

Abstract:
ABSTRACT
The aim of this research is to reveal the proactive personality traits of health professionals and to examine the regulatory role of organizational cynicism in the effect of proactive personality structure on the intrapreneurship of the employees. The population of the research, in which the relational screening model, one of the quantitative research designs, was used, consists of 2027 non-physician health sector employees working in health institutions operating in Niğde province and its districts. The sample of the study was calculated as 324 non-physician health personnel, and 330 people were included in the study. The socio-demographic structure, proactive personality traits, organizational cynicism and intrapreneurship of the participants were measured with a 44-question questionnaire. SPSS 25 was used in the statistical analysis of the collected data, AMOS 24 statistical programs were used in the confirmatory factor analysis of the scales, and the PROCESS Macro plugin was used in the regulatory effect analyses. Statistically significant relationships were found between the proactive personality traits of healthcare professionals, cognitive and behavioral cynicism sub-dimensions of organizational cynicism, and intrapreneurship. As proactive personality traits of employees increase, cognitive and behavioral cynicism sub-dimensions and intrapreneurship increase positively and significantly. Organizational cynicism, on the other hand, affects intrapreneurship negatively and statistically significantly. The existence of organizational cynicism decreases intrapreneurship. It was observed that the moderator effect of cognitive and behavioral cynicism on the effect of proactive personality on intrapreneurship was negative and statistically significant.
Key Words: Proactive Personality, Organizational Cynicism, Internal Entrepreneurship, Healthcare Professionals, Regulatory Effect.