Süs taşlarının iyileştirilmesinde kullanılan yöntemler ve tayinleri: Korund ve beril mineralleri uygulamaları
Determination and methods used to improve of gem stones: Application of beryl and corund minerals
Yazar: NAZAN BOYAN
Danışman: DOÇ. DR. NAMIK AYSAL
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Bu tez; mücevher sektöründe yoğun olarak kullanılan Beril ve Korund minerallerinin, doğal, işlem görmüş ve sentetikleri arasındaki farkların belirlenmesi amacıyla uygulanan yöntemleri ve işlemleri içermektedir.
Mücevher sektöründe, değerli taş olarak adlandırılan Korund grubu minerallerinden Safir ve Yakut ile Beril grubu mineralinden olan Zümrüt minerali ekonomik olarak sektörde çok büyük değere sahiptir. Bu minerallerin bu kadar değerli olması, minerale uygulanan işlemler ile sentetik üretimin yolunu açarak muadil taşlar üretilmeye başlanmıştır. 
İyileştirme işlemleri ile minerallerin çekiciliğini arttırarak daha güzel görünmesini sağlamak amaçlanmaktadır. Bu işlemlerde özellikle renklerin daha doygun yapılması temel amaçtır. Bir diğer işlem ise, berraklığa etki eden işlemlerdir. Burada da amaç mineralin içindeki kapanımları yok etmek, çatlak yada kırıkların görünürlüğünü azaltmaktır. 
Sentetik üretim yöntemleri ise; laboratuvar ortamında üretilmesi istenen mineral ile aynı fiziksel, kimyasal ve optik özelliklere sahip temelde doğalı ile aynı olan bir taş üretmektir. Bunu yapmakta amaç; bu değerli taşların tüm ihtiyacı cevaplamadığı durumda devreye girmektir. Ya da farklı sektörler için kullanılmasıdır. Doğaldır ki sentetik üretilen taşlar asla doğal olan ile aynı ekonomik değerde değildir. Sentetik taşlar her zaman daha düşük değere sahiptir. Bu yüzden bu taşların ticareti yapılırken doğal veya sentetik olduğunu belirtmek çok önemlidir. 
Bu tezde; doğal safir, yakut ve zümrüt ile çeşitli işlemlere tabi tutulan ve sentetik üretilen safir, yakut ve zümrüt taşlarının ayırma metotları detalı olarak incelenmiştir.

Abstract:
This thesis, have been prepared with the aim of understanding the difference between natural, treated and synthetics Beryl and Corundum minerals which are used extensively in the jewellery sector.
The group of Corundum mineral whıch are sapphıre and ruby and the group of Beryl which is emerald called as gemstone have a great value economically in the jewellery sector. The fact that these minerals are so valuable has opened the way for synthetic production and treatment applied to the mineral and the equivalent stones have begun to be produced.
It is aimed to increase the attractiveness of minerals and make them look more beautiful by means of improvement processes. In these processes, the main purpose is to make the colors more saturated. Another process is affect to the clarity. The aim is to eliminate inclusions in the mineral and reduce the visibility of cracks or fractures.
Synthetic production methods; to produce a stone which has the same physical, chemical and optical properties as the mineral desired to be produced in the laboratory. The purpose of doing this; all the needs of these precious stones is to come into play in case it does not enough for consumption. Or it is used for different sectors. For sure, synthetic stones are never the same economic value as natural ones. Synthetic stones always have lower value. Therefore, it is very important to specify that these stones are natural or synthetic when it is trading.
In this thesis; separation methods of natural sapphire, ruby and emerald stones and sapphire, ruby and emerald stones which are synthetically produced are examined in detail.