Gömülü mandibuler üçüncü molar cerrahisi sonrası konsantre büyüme faktörü (CGF) ve enjekte edilebilir trombositten zengin fibrin (İ-PRF) uygulamasının ağrı, şişlik, trismus ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin araştırılması, prospektif, randomize klinik çalışma
Investigation of the effect of concentrated growth factor (CGF) and injectable platelet-rich fibrin (İ-PRF) on postoperative pain, edema, trismus and quality of life in mandibular third molar surgery: prospective, randomized clinical trial
Yazar: ÖMER URANBEY
Danışman: DOÇ. DR. FERHAT AYRANCI
Ordu Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş, Çene Hastalıkları ve Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Azı dişi-üçüncü = Molar-third ; Azı dişleri = Molar ; Ağrı = Pain ; Büyüme maddeleri = Growth substances ; Cerrahi-diş hekimliği = Dentistry-operative ; Trismus = Trismus ; Trombositten zengin fibrin = Platelet rich fibrin ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Ödem = Edema ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaç: Literatürde birçok alanda etkinliği bildirilmiş olan enjekte edilebilir trombositten zengin fibrin (iPRF) ve konsantre büyüme faktörünün (CGF) alt gömülü yirmi yaş cerrahisinde postoperatif ağrı, ödem, trismus ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin araştırılmasıdır Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya çekim endikasyonu konulan, asemptomatik, Pell & Gregory sınıflamasına göre sınıf II, pozisyon B ve C olan kemik retansiyonlu mezioanguler gömülü yirmi yaş dişleri bulunan 42 kadın 24 erkek olmak üzere toplam 66 hasta dahil edilmiştir. Randomizasyon uygulaması ile hastalar iPRF grubu, CGF grubu ve kontrol grubu olmak üzere 3 grup şeklinde değerlendirilmiştir. Kontrol grubundaki standart cerrahi protokole ek olarak; iPRF grubunda çekim soketine submukozal enjekte edilebilir trombositten zengin fibrin, CGF grubunda ise çekim soketine lokal olarak CGF uygulanmıştır. Hastanın postoperatif ağrı, ödem, trismus ve yaşam kalitesindeki değişim takiplerde değerlendirilmiştir. Bulgular: Postoperatif ağrı açısından (VAS) gruplar arası istatiksel olarak anlamlı farklılık olmadığı gözlenmiştir. Postoperatif analjezik kullanımı açısından karşılaştırıldığında, gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamış olup (p>0,05), CGF grubunda toplam analjezik tüketiminin anlamlı şekilde daha az olduğu görülmüştür (p=0.113). 7. gündeki tüm ödem ölçümlerinde CGF ve iPRF, kontrol grubuna kıyasla daha başarılı bulunmuştur. Ayrıca Tragus- Pogonion ölçümlerinde 2. günde de CGF ve iPRF'in kontrol grubuna kıyasla daha başarılı olduğu görüldü. Trismus açısından 2. ve 7. günlerde CGF anlamlı olarak başarılı bulunmuştur.  Yaşam kalitesinin kontrol grubunda; CGF grubuna kıyasla anlamlı derecede daha düşük olduğu gözlenmiştir (p:0,026) ancak iPRF grubuna kıyasla anlamlı sonuç elde edilememiştir (p: 0,356). Sonuç: Çalışma sonuçlarımıza göre CGF'nin postoperatif ağrının yönetilmesinde sınırlı etkisi olsa da ödem ve trismus'un azaltılması, yaşam kalitesinin arttırılmasında anlamlı derecede etkili olduğu belirlenmiştir. Nitel gözlemlerimizde iPRF grubunda ağrı, ödem ve trismus üzerinde olumlu etkiler gözlense de, CGF grubunda istatiksel olarak anlamlı farklar bulunması seçicilik açısından CGF'yi daha öne çıkarmaktadır. Konuyla ilgili daha kapsamlı sonuçlara ulaşılabilmesi için, örneklem büyüklüğünün ve değerlendirme kriterlerinin arttırılması gereklidir.

Abstract:
Aim: The aim of this thesis study is to investigate the effects of injectable platelet-rich fibrin (iPRF) and concentrated growth factor (CGF) on postoperative pain, edema, trismus and quality of life in impacted mandibular third molar surgery which have been reported to be effective in many areas in the literature and are routinely used in dental practice. Materials and Methods: A total of 66 patients, 42 females and 24 males, with indication of extraction, asymptomatic, class II, position B and C according to Pell & Gregory classification with bone retention and mesioangular impacted wisdom teeth were included in this study. The patients were evaluated in 3 groups as iPRF group, CGF group and control group with the randomization application. In addition to the standard surgical protocol in the control group; injectable platelet-rich fibrin was applied to the extraction socket submucosally in the iPRF group, and CGF was applied locally to the extraction socket in the CGF group. Postoperative pain, edema, trismus and changes in the quality of life of the patient were evaluated in the follow-ups. Results: It was observed that there was no statistically significant difference between the groups in terms of postoperative pain (VAS). Postoperative analgesic consumption compared between groups and no statistically significant difference was found between the groups (p>0.05) and total analgesic consumption was found to be significantly less in the CGF group (p=0.113). CGF and iPRF were found to be more successful in all edema measurements on the 7th day compared to the control group. In addition, CGF and iPRF were found to be more successful on the 2nd day in Tragus-Pogonion measurements compared to the control group. In terms of trismus, CGF was found to be significantly successful on the 2nd and 7th days. It was observed that the quality of life was significantly lower in the control group compared to the CGF group (p:0.026) however, no significant results were obtained compared to the iPRF group. Conclusion: According to our study results, although CGF has a limited effect in the management of postoperative pain, it has been determined that it is significantly effective in reducing edema, trismus and increasing the quality of life. In spite of positive effects were observed on pain, edema and trismus in the iPRF group in our qualitative observations however the statistically significant differences has been found in the CGF group makes the CGF more prominent in terms of selectivity. In order to reach more comprehensive results on this subject, it is necessary to increase the sample size and evaluation criteria.