Küresel finans piyasalarında risk profilinin tanımlanması ve bilgi asimetrisi etkisi
Identification of the risk profile in global financial markets and the effect of information asymmetry
Yazar: SİNEM ATICI USTALAR
Danışman: DOÇ. DR. AYÇIL YÜCER ARIKAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Riskten kaçınan yatırımcıların bilgi düzeyi portföy tercihi sürecinde etkili olmaktadır. Yatırımcılar finansal varlık yatırımı için tercih ettikleri ülkeye ilişkin bilgi düzeyini artırarak, o ülkede maruz kalacakları riski ve talep edecekleri risk primini daha iyi değerlendirebilmektedir. Böylece uluslararası finansal piyasalarda bilgi bir risk kaynağı olarak tanımlanabilmektedir. Çalışmanın amacı, uluslararası finansal piyasalarda ekonomik, finansal ve politik riskler dikkate alındığında, bilgi kaynaklı risklerin, riskten kaçınan yatırımcıların hesapladığı ülke riski üzerindeki etkisini araştırmaktır.
Çalışmada yatırımcıların bilgi düzeyi ile ülke riski arasındaki ilişki, literatürde ilk kez Ülke Betası Modeli yardımıyla ele alınmaktadır. Analizde 65 ülkenin 2004-2021 yılları arasındaki Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (IFRS), iletişim teknolojileri, finansal piyasalara erişim ve içsel öğrenme süreci bilgi kaynaklı risk faktörleri olarak tanımlanmaktadır. Ülke Betası Modeli'nde bilgi kaynaklı risk faktörlerinin ülke riski üzerindeki etkisi ekonomik, finansal ve politik risk faktörleri kontrol edilerek tahmin edilmektedir.
Ülke Betası Modeli'nin tahmin sonuçlarına göre, IFRS, iletişim teknolojileri, finansal piyasalara erişim ve içsel öğrenme süreci riskten kaçınan yatırımcıların ülke riskini hesaplarken dikkate aldığı bilgi kaynaklı risk faktörleridir. Elde edilen bulgular ülkelerin ekonomik, finansal ve politik risklerini dikkate alındığında, riskten kaçınan yatırımcıların bir ülkeye ilişkin bilgi düzeyi arttıkça bu ülkeyi düşük riskli olarak algıladıklarını ve bu ülkeye gerçekleştirdikleri yatırımlarından daha düşük risk primi talep ettiklerini göstermektedir. Bunun yanı sıra, riskten kaçınan yatırımcıların ilgili ülkeye ilişkin bilgi düzeylerinin artması, ekonomik, finansal ve politik riskleri daha düşük değerlendirmelerini sağlamaktadır.  Sonuç olarak uluslararası finansal piyasalarda, bilgi yatırımcıların risk algısını etkileyen sistematik bir risk kaynağı olarak değerlendirilmelidir.

Anahtar Kelimeler: Ülke Riski, Bilgi Asimetrisi, Portföy Tercihi, Uluslararası Entegrasyon, Ülke Betası Modeli

Abstract:
The level of information of risk-averse investors is effective in the portfolio selection process. Investors can better evaluate the risk they will be exposed to and the risk premium they will demand by increasing their level of information about the country they prefer for financial asset investment. Thus, in the study, information is defined as a source of risk in international financial markets. The aim of the study is to investigate the effect of information-based risks on the country risk calculated by risk-averse investors, considering the economic, financial and political risks in international financial markets.
In the study, the relationship between investors' level of information and country risk is discussed for the first time in the literature with the help of Country Beta Model. In the analysis, International Financial Reporting Standards (IFRS), communication technologies, access to financial markets and endogenous learning process of 65 countries between 2004-2021 are defined as information-based risk factors. In the Country Beta Model, the effect of information-based risk factors on country risk is estimated by controlling economic, financial and political risk factors.
According to the estimation results of the Country Beta Model, IFRS, communication technologies, access to financial markets and endogenous learning are the information-based risk factors that risk-averse investors consider when calculating country risk. The findings show that when the economic, financial and political risks of the countries are taken into account, the level of information of risk-averse investors about a country increases, they perceive this country as low-risk and demand a lower risk premium from their investments in this country. In addition, the increase in the level of information of risk-averse investors about the relevant country enables them to evaluate economic, financial and political risks lower.  As a result information should be considered as a systematic risk source that affects the risk perception of investors in international financial markets.

Keywords: Country Risk, Information Asymmetry, Portfolio Selection, International Integration, Country Beta Model