Farklı uygulamaların çilekte tuz stresi üzerine etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects of different applications on salt stress in strawberry
Yazar: CANAN PEHLİVAN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN KARLIDAĞ
Malatya Turgut Özal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyokimyasal analiz = Biochemical analysis ; Klorofil = Chlorophyll ; Morfolojik incelemeler = Morphological inverstigations ; Tuz stresi = Salt stress ; Çilek = Strawberry

Özet:
Tuz stresi, çilekte bitki gelişimini, yapısal, fizyolojik, biyokimyasal ve moleküler olarak olumsuz yönde etkileyen önemli bir abiyotik stres çeşididir. Toprakta çözünebilir tuzların miktarı, bitkinin tölerans sınırının üzerine çıktığında tuz stresi başlar. Çilek saçak köklü ve köklerinin toprak içerisinde yüzeysel gelişmesi sebebiyle çevre koşullarından oldukça fazla etkilenmektedir. Dolayısıyla tuz stresi çilek yetiştiriciliğinde önemli bir sorundur. Son yıllarda yağış miktarındaki azalmalar ve yüksek sıcaklıkların tuz stresinin etkilerini daha da artıracağı düşünülmektedir. Bu çalışma, Malatya Turgut Özal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümüne ait ısıtmasız cam sera şartlarında Albin çilek çeşidiyle saksı denemesi şeklinde, üç tekerrürlü ve her tekerrürde 6 bitki (saksı) olacak şekilde yürütülmüştür. Çalışmada çilek bitkilerine 35 mM tuz uygulaması yapılmıştır. Çalışmada tuz stresi altında yetiştirilen çileklere, sıvı formda solucan gübresi, potasyum silikat ve organik içerikli ticari preperat uygulamaları yapılarak bu uygulamaların tuz stresi üzerine etkileri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tuz stresi altındaki bitkilere yapılan uygulamaların klorofil miktarı, yaprak oransal su içerği, taç yaş ve kuru ağırlığı, yaprak sayısı, kök derinliği ve gövde çapı artarken; membran geçirgenliği, prolin ve lipid peroksidasyon miktarının ise azaldığı tespit edilmiştir.

Abstract:
Salt stress is an important type of abiotic stress that adversely affects plant growth in strawberry structurally, physiologically, biochemically and molecularly. Salt stress begins when the amount of soluble salts in the soil exceeds the tolerance limit of the plant. Strawberry is highly affected by environmental conditions due to its fibrous root system and superficial development of its roots in the soil. Therefore, salt stress is an important problem in strawberry cultivation. It is thought that the decrease in precipitation and high temperatures in recent years will further increase the effects of salt stress. This study was carried out in unheated glass greenhouse conditions in Malatya Turgut Özal University, Faculty of Agriculture, Department of Horticulture, as a pot experiment with Albion strawberry variety, with three replications and 6 plants (pot) in each replication. In the experiment, salt dosage of 35 mM was applied to strawberry plants. Liquid vermicompost, potassium silicate and organic-containing commercial preparations were applied to strawberries grown under salt stress, and the effects of these applications on salt stress were tried to be revealed. In the study, it was determined that the applications increased the amount of chlorophyll, the relative water content of the leaves, the fresh and dry weight of plant and roots, the number of leaves, therootdepthandthestemdiameter, and decreased the amount of membrane permeability, proline and lipid peroxidation.