Tubal ektopik gebeliğin tek doz metotreksat ile tedavisinde tedavi başarısını belirleyen unsurlar
Determination of factors affecting the success of tubal ectopic pregnancy treatment with single dose methotrexate
Yazar: NESLİHAN ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. SEVGİ KOÇ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Etlik Zübeyde Hanım Kadın Hastalıkları Eğitim Ve Araştırma Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Gebelik-ektopik = Pregnancy-ectopic ; Koryonik gonadotropinler = Chorionic gonadotropins ; Metotreksat = Methotrexate ; Tedavi = Treatment

Özet:
Amaç: Bu çalışmada tubal ektopik gebeliğin tek doz metotreksat (MTX)
protokolü ile medikal tedavisinde tedavi başarısını etkileyen faktörlerin araştırılması
amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Tubal ektopik gebelik tanısı konulan ve tek doz MTX tedavi
protokolü uygulanan 468 hasta çalışma grubumuzu oluşturdu. Hastalar başarılı ve
başarısız grup olarak ikiye ayrıldı. Her gruptaki hastaların yaş, gravida, parite, abort,
ektopik gebelik için risk faktörleri, son adet tarihine göre gebelik haftaları, başvuru
şikayetleri, tedavi başlangıcındaki ve takipteki Beta Human Koryonik Gonodotropin
(β-hCG) değerleri, Transvajinal Ultrasonografi (TVUSG) bilgileri retrospektif olarak
incelendi ve karşılaştırıldı. Serum β-hCG düzeyleri Kemulüminesan Yöntemi
kullanılarak ölçüldü. İstatistiksel analiz için IBM SPSS 20 programı kullanıldı. p<0.05
istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular: Tedavi başarısı elde edilen 314 (%67); elde edilmeyen 154 (%33) hasta
vardı. Başarılı ve başarısız grubun demografik verileri ve obstetrik öyküleri, rutin
laboratuvar tetkikleri karşılaştırıldı. Gruplar arasında ektopik gebelik öyküsü dışında
anlamlı fark saptanmadı. Grupların ardışık ölçülen β-hCG değerleri karşılaştırıldı.
Başarısız grubun, başarılı gruba kıyasla tüm β-hCG ortalama değerleri belirgin olarak
yüksek saptandı. Grupların adneksiyal kitle, batında serbest sıvı ve koagulum varlığı
açısından gruplar arasında belirgin bir fark izlenmedi. Birinci güne göre dördüncü
günde β-hCG değeri düşen hastalarda başarı oranı %86.3 (p<0.001) , düşmeyenlerde
başarı oranı % 48.5 bulundu. Birinci gün β-hCG seviyeleri arttıkça başarı oranları
düşük saptandı. Tedavi başarısını predikte edebilecek 1. gün β-hCG değerleri için
kesim değerimiz 1000 mIU/ml olarak bulundu.
Sonuç: Çalışmamızda tek doz MTX protokolü ile tedavi edilen tubal ektopik
gebeliklikte, tedavi başarısını tedavi öncesinde öngören en önemli bulgu, başlangıç βhCG konsantrasyonu ve ektopik gebelik öyküsü idi. Tedavi başladıktan sonra başarıyı
öngören en önemli gösterge olarak 4. gün β-hCG değerlerindeki azalmayı tespit ettik.
4. gün β-hCG değerleri düşen hastalardaki tedavi başarı oranımız % 86.3 iken β-hCG
değerleri düşmeyen hastalardaki başarı oranımız % 48.5 idi.
Anahtar Kelimeler: Tubal ektopik gebelik, Metotreksat, tek doz protokol,
medikal tedavi, β-hCG

Abstract:
Aim: The aim of this study is to demonstrate the factors affecting the success
of medical treatment of tubal ectopic pregnancy with single dose methotreksat (MTX)
protocol.
Methods: The study group consisted of 468 patients with tubal ectopic
pregnancy who underwent a single dose of MTX treatment protocol. The patients were
divided into two groups as successful group and unsuccessful group. Age, gravida,
parity, abortion, risk factors for ectopic pregnancy, gestational weeks by last menstrual
period, complaints at admission, beta human coryonic gonodotropin (β-hCG) values
at the beginning of treatment and follow-up, transvaginal ultrasound data of the
patients were analyzed retrospectively and compared betwen two groups.
Chemuluminescent Method was used for the measurement of serum β hCG levels.
IBM SPSS 20 program was used for statistical analysis. p <0.05 was considered
statistically significant.
Results: Treatment success was achieved in 314 (67%). There were 154 (33%)
patients who had treatment failure. Demographic data, obstetric histories and routine
laboratory tests of the two groups group were compared. There was no significant
difference between the groups except ectopic pregnancy history. The consecutive
measured β-hCG values of the groups were compared. All β-hCG mean values of the
treatment failure group were significantly higher than the successful group. The groups
were compared in terms of adnexal mass, free fluid in the abdomen and coagulum and
no significant difference was observed between the groups. The success rate in patients
who had decreased β-hCG on the fourth day values comparison to the day one was
%86.3 and 48.5% in patients who did not. As the β-hCG levels increased on the first
day, success rates were low. Our cut off value was found to be 1000 mIU / ml for βhCG values on the first day which could predict treatment success.
Conclusion: In our study, in tubal ectopic pregnancy treated with single dose
MTX protocol, the most important finding predicting treatment success before
treatment was the initial β-hCG concentrationandhistory of ectopic pregnancy. We
found a decrease in β-hCG values on the 4th day as the most important predictor of
success after treatment was started.
Keywords: Tubal pregnancy, Methotrexate, single dose protocol, medical
treatment, β-hCG