Terörizmin nedenleri ve teröristin kişiligi
The reason terrorism and the character of terrorist
Yazar: ÜNAL ACAR
Danışman: PROF. DR. GENCAY ŞAYLAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi ve Siyaset Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
İnsanlığın çok eski dönemlerden itibaren tanıdığı terörizm, 21 yy da gerek amaçlan açısından gerek yayıldığı coğrafya, gerekse kullandığı araçlar açısından nitelik değiştirdi. Amerikan Başkam, G.Bush 1990'h yıllar da "Yeni Dünya Düzeni" kavramım söylediğinde, Sovyetler Birliği 'nin dağılmasından önceki karşılıklı kuvvet dengesi çerçevesinde belirlenen uluslararası ilişkiler döneminin bittiğim anlatıyordu. Sovyetler Birliği 'nin, 1991 Minsk anlaşmasıyla resmen dağılmasının ardından, 1991 Aralık ayında, Kafkaslar bölgesinde zengin petrol ve doğal gaz yataklarına sahip yeni devletlerin ortaya çıkması. Yine petrolle bağlantılı olarak 1991 'in ocak ayında başlayan körfez savaşı ve onun yarattığı sonuçlar, uluslararası ilişkilerde güçlünün zayıfı soğuk savaş döneminden çok daha rahat ezdiği, giderek daha fazla zora dayanan bir dünya düzeninin kurulmaya çalışıldığı dönemin başladığım gösteriyordu. Körfez savaşı, ABD 'nin, çıkarlarına karşı gelen ülkelerin nasıl cezalandırılacağını bütün dünyaya göstermiştir. 21. yüzyıla girilirken dünya siyaset sahnesinde rol oynayabilmek "güç" sahibi olma kriteriyle açıklanmaktadır. Devletler varlıklarını sürdürmeyi ancak, güçlerini kullanmak suretiyle başarabileceğinden, her zaman güçlerini arttırmaya çalışmak zorundadırlar. Bir yanda sistemin işleyişine yön veren ve karar merkezi olma konumlarını koruyan "güçlüler", diğer yanda ise sistem içi ilişkilerin gidişatına ayak uydurmak zorunda kalan "güçsüzler. Güçlü devletler dünyanın huzura kavuşması iddiasıyla, "dünya düzeni" diye adlandırılabilecek bir ilişkiler ağı kurmaya yönelmişlerdir. 240Zaman içerisinde herkes diğerinden ne tür davranışlar bekleyeceğini bilir, alışkanlıklar ve modeller oluşturulur ve bu ilişkilerin nasıl sürdürüleceğine ilişkin belli kurallar benimsenir. Yani bir başka deyişle global düzen, bu düzenin kuralları, işleyişi, güçlü devletin arzulan doğrultusunda kurulacak ilişkiler yoluyla belirlenmektedir. Bu şekilde "güç" global düzenin temel unsuru haline gelip global ilişkileri şekillendirmektedir. Bu nedenle güç istenilen sonuca hizmet eden fiziksel şiddetten, en anlatılması zor, bir akim diğerini kontrolü gibi psikolojik bağlara kadar her türlü sosyal ilişkiyi kapsamaktadır. Güçlü devletlerin geri kalmış veya gelişmekte olan ülkeler üzerindeki çıkarlarını gerçekleştirmek için, hedef ülkelerdeki sosyal, ekonomik, etnik, dinsel farklılıkları kendi amaçlan doğrultusunda kullandıkları bilinmektedir. Özellikle teknolojinin gelişmesiyle birlikte gelişmemiş ülkelerde doğrudan silahlı bir mücadeleyi göze alamadıkları gelişmiş ülkelere karşı terörist eylemler gerçekleştirerek, bir çeşit dünya iç savaşım başlatmışlardır. Birçok ülkede gerçekleşen terör eylemlerinin gerçek nedenin, o ülkede yaşanan demokratik, ekonomik, sosyal sorunların çözümü değil, dünya politikasına yön veren devletlerin, çıkarlarım devam ettirmeyi amaçladığım günümüzde ki Irak ve Afganistan olaylarında açıkça görüyoruz. Bu nedenle yeni dünya düzeni kurulurken olaylara ABD'den Çin'den, Avrupa Birliğinden nasıl bakıldığım bilerek terörizmi buna göre yorumlamalıyız. 241

Abstract:
Terrorism that humanity had known from very old times changed it's qalifications as it's aims, it's scope and the appliances it used in 21. century. When, the president of the USA G. Bush gived voice to the nation "New World Lay-out" in 1990's, he was also explaining that the period of international relations, that defined in connection with reciprocal strength balance before SSCB disbanded, had finished. After SSCB didbanded formally with the agreement Minsk in December 1991 new countries that own apulent petroleum origins was formed in Kafkaslar. Gulf War, which started by virtue of petroleum in January 1991, and it's results. These events were showing that it was being tried to build a world lay-out which strong states could easliy appress the powerless states and which was much more based on to be strong. Being strong meant to be influential in world politics in 2000's. States could only survive due to use their forcefulness so they try to enhance their forcefulness in each opportunity. On one side there are strong states that manage the system and decide what to do. And on the other side there are powerless states which have to truckle this system. While strong states were trending to build a new system which is called "New World Lay-out" with the assertion of pacifying the world, global lay-out was defining in connection with the wishes of strong states. Namely the rules of global lay-out was defining in connection with the wishes of strong states. In this form, strength became the basic element of global lay-out and it forms the global relationships. It's known that, powerful states use ethnic, religious, economic, social differences towards their profit so as to fulfill their 242purposes on undeveloped and developing countries. Especially, ^with the devolopment of technology, in undeveloped countries, their fortifying terror organizations, storts akind of inner war. No one knows when or where the terrorist that are out of control will attack. And it's clearly seen that terrorist actions aren't coming out as the result of poverty or social or economic problems in undeveloped countries, it's obviously the wishes of powerful states to continue their profits Afganistanand Iraq events can be regarded as good examples to prove what has just been said. While the "New World Lay-out" was building we must know what the USA China, and EU think about these events and then we can interpret the developments beter. 243