Üniversite öğrencilerinin evliliğe ilişkin tutumlarında toplumsal cinsiyetin ve romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançların rolü
The role of gender and non-rational beliefs in romantic relationships in university students' attitudes towards marriage
Yazar: GÖZDE ARIKAN
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP KARATAŞ
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akılcı olmayan inançlar = Irrational beliefs ; Duygusal ilişki = Romantic relationship ; Evlilik = Marriage ; Evlilik beklentisi = Marriage expectation ; Evlilik ilişkisi = Marital relationship ; Romantizm = Romanticism ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Öğrenci tutumu = Student attitude ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Burdur ili Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi'nde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin evliliğe ilişkin tutumları, toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumları ve romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançları arasındaki ilişkinin incelenmesi ve bazı değişkenler açısından katılımcıların evlilik tutum ölçeğinden aldıkları toplam puanlara göre tutumlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılaşma olup olmadığının belirlenmesidir. Araştırmada tarama modellerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmış olup çalışma grubu 2018-2019 eğitim-öğretim yılında Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi'nde öğrenim gören 654 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmanın verileri, 'İnönü Evlilik Tutum Ölçeği (İETO)', 'Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği (TCRTÖ)', 'Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği(RAİNÖ)' ve araştırmacının hazırladığı 'Kişisel Bilgi Formu' kullanılarak toplanmıştır. İETÖ'nün cronbach alfa güvenirlik katsayısı .94, TCRTÖ'nün cronbach alfa güvenirlik katsayısı .93 ve RAİNÖ'nün cronbach alfa güvenirlik katsayısı .85 hesaplanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı, Çoklu Hiyerarşik Regresyon Analizi, Bağımsız Örneklemler İçin T Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi(ANOVA) kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi ise .05 olarak kabul edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre evlilik tutumu toplam puanı ve toplumsal cinsiyet rolleri tutumu toplam puanı arasında negatif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Evlilik tutumu toplam puanı ile romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar toplam puanları arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Toplumsal cinsiyet rolleri tutumu toplam puanı ve romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar toplam puanı arasında negatif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Kısacası evliliğe ilişkin tutum toplam puanları arttıkça toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutum toplam puanları azalmakta; romantik ilişkilerde akılcı olmayan inanç toplam puanları ise artmaktadır. Bir başka deyişle evliliğe ilişkin olumlu tutum arttıkça toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin eşitlikçi tutum azalmakta ve romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar artmaktadır. Araştırmanın bir diğer bulgusuna göre toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumların ve romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançların evliliğe ilişkin tutumları anlamlı şekilde yordamakta olduğu sonucuna varılmıştır. Bu iki değişkenden evliliğe ilişkin tutumları en fazla yordayan değişkenin romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançlar olduğu görülmektedir. Araştırma kapsamına dâhil edilen bu iki değişkenin evliliğe ilişkin tutumların %11.2'sini açıkladığı görülmektedir. Bu bulgulara ek olarak katılımcıların cinsiyeti, yaşı, yaşamının çoğunun geçtiği yer, romantik ilişki durumu ve aile birlikteliği değişkenlerine göre evliliğe ilişkin tutumlarında farklılaşma durumu incelenmiştir. Katılımcıların yaş düzeyleri açısından evliliğe ilişkin tutumlarında anlamlı farklılaşma bulunamamış ancak erkeklerin kadınlara göre, kırsal bölgelerde yaşayanların kentsel bölgelerde yaşayanlara göre, şu an ilişkisi olanların olmayanlara göre ve ebeveynleri bir arada olanların boşanmış olanlara göre evliliğe ilişkin tutumlarının daha olumlu olduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Evlilik Tutumu, Romantik İlişkilerde Akılcı Olmayan İnançlar, Toplumsal Cinsiyet Rollerine İlişkin Tutum

Abstract:
The aim of this study is to investigate the relationship between marriage attitudes, gender roles attitudes and irrational beliefs in romantic relationships among university students studying at Mehmet Akif Ersoy University in Burdur and whether statistically significant differentiation according to the total scores of the participants from the marriage attitude scale in terms of some variables or not. Relational survey model was used in the study and the study group consisted of 654 students studying at Burdur Mehmet Akif Ersoy University in 2018-2019 academic year. Data were collected by using 'İnönü Marriage Attitude Scale(IMAS)', 'Gender Roles Attitude Scale(GRAS)', 'Non-Rational Beliefs in Romantic Relationships Scale(NRBRRS)' and 'Personal Information Form' prepared by the researcher. It is computed that Cronbach's alpha reliability coefficient of IETO was .94, Cronbach's alpha reliability coefficient of .93 and Cronbach's alpha reliability coefficient of NRBRRS were .85. Pearson Product Moment Correlation Coefficient, Multiple Hierarchical Regression Analysis, t-Test for Independent Samples and One-Way ANOVA were used to analyse the data. Significance level was accepted as .05. According to the findings of the study, a significant negative relationship was found between the total score of marital attitude and the total score of gender roles attitude. A positive significant relationship was found between the total score of marital attitude and the total score of irrational beliefs in romantic. A significant negative correlation was found between the total score of gender role attitude and the total score of irrational beliefs in romantic relationships. In short, as the total scores of attitudes towards marriage increased, the total scores of attitudes toward gender roles decreased; total scores of irrational beliefs in romantic relationships increase. According to another finding of the study, attitudes towards gender roles and irrational beliefs in romantic relationships significantly predicted the attitudes related to marriage. Of these two variables, it is seen that irrational beliefs in romantic relationships is the most predicting variable to attitudes towards marriage. It is seen that these two variables included in the study explained %11.2 of the attitudes towards marriage. In addition to these findings, differentiation status of marital attitudes according to gender, age, place of life, romantic relationship and family unity variables were examined. No significant difference was found in the attitudes of the participants about marriage in terms of age levels however, it was seen that males had more positive attitudes towards marriage than females, the attitudes of the people living in rural areas towards marriage were more positive than those living in urban areas, the attitudes of those who have a relationship with marriage are more positive than those who do not and , attitudes of the people whose parents were together were more positive than the divorced ones.

Key Words: Attitudes towards Gender Roles, Irrational Beliefs in Romantic Relationships, Marriage Attitude