Yemlere katılan bor, zeolit ve bor-zeolit karışımının yaşlı yumurtacı tavuklar üzerine etkileri
The dietary supplemental effect of boron and zeolite, either alone or in combination on aged laying hens
Yazar: EROL BİNTAŞ
Danışman: PROF. DR. MÜRSEL ÖZDOĞAN
Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada bor, zeolit ve bor-zeolit karışımı içeren yemin yaşlı yumurtacı tavuklar üzerine etkileri incelenmiştir. Araştırma 65 haftalık yaşta 576 adet beyaz yumurtacı tavukla (Süper nick) 15 haftalık boyunca yürütülmüştür. Deneme 6 tekerrürlü 4 gruptan oluşmuş olup, her bir grupta 144 adet tavuk ile yürütülmüştür. Çalışmada kontrol grubu (1. Grup) katkısız yemi tüketirken, 2. grup 100 mg/kg bor ilaveli yemi, 3. grup 8 g/kg  zeolit ilaveli yemi, 4. grup ise 100 mg/kg bor ve 8 g/kg  zeolit ilaveli yemi tüketmişlerdir. Yeme bor ve zeolit ilavesinin yumurta verimi üzerine etkisi önemsizken (P>0,05), yumurta ağırlığı üzerine etkisi önemli bulunmuştur (P<0,01). Gruplar arasında yem tüketimi ve yemden yararlanma oranı arasındaki fark önemsiz bulunmuştur (P>0,05). Yeme bor ve zeolit ilavesi ile kırık-çatlak yumurta oranı değişmezken (P>0,05), kabuksuz yumurta oranı ise yeme bor ilave edilen gruplarda önemli düzeyde artmıştır (P<0,01). Yeme bor+zeolit ilave edilen grupta yumurta kalite (iç-dış kalite) özelliklerinden kabuk kalınlığı önemli düzeyde artarken (P<0,01), muamelelerin diğer tüm özelikler üzerine etkisi önemsiz bulunmuştur (P>0,05).
Sonuç olarak yaşlı yumurtacı tavukların yemlerine bor veya zeolit ilave etmenin verim parametrelerini etkilemediği, özellikle kabuk kalitesinde iyileşme sağlayarak hasarlı yumurta oranını azaltacağı yönündeki beklentileri yeteri düzeyde karşılamadığı görülmüştür.

Anahtar sözcükler: Bor, Zeolit, Yaşlı Yumurtacı Tavuk, Yumurta Kalitesi

Abstract:
The effect of dietary supplementation with boron, zeolit and combination of both on egg production performance, egg quality and bone mineralization in aged laying hens was assesed. A total 576 laying hens of commercial white strain (Süper nick), 65 wk of age, were used in the present study. The experiment was lasted for 15 weeks. The hens were randomly divided into 4 groups each comprising 144 hens with 6 replicates. Experimental feding groups were constituted supplementing no boron and zeolite to basal diet (control), adding boron (100 mg/kg diet), zeolite (8 g/kg diet) to basal diet and combination of boron and zeolit at corresponding levels. Boron and zeolite, either alone or combination, reduced egg weight (P<0.01) and egg mass output (P<0.05), but did not intervene to egg production rate (P>0.05). Dietary treatments had no effect on feed intake and feed conversion rate. Boron increased shelless egg rate (P<0.01), whereas showed no effect on cracked-broken egg ratio(P>0.05). Internal and external egg quality indices were not affected by treatments with the exception of egg shell thickness which was increased in response to dietary adminisration with boron+zeolite (P<0.01).
The present findings suggest that the expectation that boron and zeolit would efficiently decrease damaged egg ratio of hen eggs thereby improving egg Shell quality was not the case under the practical conditions of this study.

Key words: Boron, Zeolite, Aged Laying Hens, Egg Quality