Ticaret sicili işlemleri ve ticaret siciline tescilin hukukî sonuçları
Trade registry procedures and the legal consequences of registration in the trade registry
Yazar: ŞEYDANUR AKSAN ÖZEL
Danışman: DR. AHMET CEMİL ÜNAL
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Ticaret sicili, ticarî hayatta önem arz eden bilgi ve belgelerin merkezî bir şekilde kaydedilerek üçüncü kişilerin bilgisine sunulduğu, ticarî hayatta güven tesis edilmesine olanak sağlayan, kurucu ve açıklayıcı nitelikte etkilere sahip olan aleni nitelikte resmî bir sicildir. Bu bağlamda "Ticaret Sicili İşlemleri ve Ticaret Siciline Tescilin Hukukî Sonuçları" başlıklı tezimizde; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ve buna dayalı olarak çıkartılan 5995 sayılı Ticaret Sicili Yönetmeliği çerçevesinde ticaret sicilinde gerçekleştirilen işlemler, ticaret siciline tescilin işlem ilgililerine ilişkin ve üçüncü kişiler üzerindeki etkileri ile ticaret sicilinin tutulması nedeniyle ortaya çıkan zararlardan doğan sorumluluk hâlleri ve ticaret sicili işlemlerine karşı başvurulacak yargı yolları konularının incelenmesi amaçlanmıştır.

Bu çerçevede birinci bölümde ticaret sicilinin tanımı, hukukî niteliği, amacı ve işlevleri ile ticaret sicilinde gerçekleştirilen işlemler ele alınmıştır. Çalışmanın ikinci bölümünde ticaret siciline tescilin hukukî sonuçları ele alınarak tescilin işlem ilgililerine ilişkin hukukî etkileri ve üçüncü kişiler üzerindeki etkileri ile TTK m. 37 bağlamında ticaret sicilinde ilana duyulan güvenin korunması konuları incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise ticaret sicilinin tutulmasından kaynaklanan sorumluluk hâlleri ele alınarak, ticaret sicilinin tutulması nedeniyle ortaya çıkan zararlardan ötürü ilgililerin, devlet ve ilgili ticaret odası veya ticaret ve sanayi odalarının sorumluluğuna ilişkin açıklamalarda bulunulmuştur. Ayrıca sorumluluğun şartları, tazminat davası ve rücu müessesesi ile sicil müdürü ve ilgili sicil personelinin sorumluluğuna ilişkin açıklamalarda bulunulmuş olup son olarak ticaret sicili işlemlerine karşı başvurulacak yargı yoluna ilişkin değerlendirmelerde bulunarak çalışma tamamlanmıştır.

Abstract:
The Trade Registry is an official, public record that centrally registers information and documents important to commercial activities, making them available to third parties. It facilitates trust in commercial activities and has foundational and explanatory effects. In this context, our thesis titled "Trade Registry Procedures and the Legal Consequences of Registration in the Trade Registry" aims to examine the procedures carried out in the trade registry under the Turkish Commercial Code No. 6102 and the Trade Registry Regulation No. 5995 issued based on it. The study focuses on the effects of registration in the trade registry on the relevant parties and third parties, as well as the responsibilities arising from damages due to the maintenance of the trade registry.

Within this framework, in the first part, the definition, legal character, purpose and functions of the concept of trade registry and the transactions carried out in the trade registry are discussed. The second section addresses the legal consequences of registration in the trade registry, examining the legal effects on the relevant parties and on third parties, and the protection of trust in the trade registry in the context of Article 37 of the Turkish Commercial Code. In the third section, the conditions of liability arising from the maintenance of the trade registry are addressed, focusing on the damages incurred due to the maintenance of the trade registry and the responsibilities of the involved parties, the state, and the relevant chambers of commerce and industry. Additionally, the conditions of liability, the principles of compensation claims, and the recourse mechanism concerning the liability of the registry director and the related registry personnel are discussed. Finally, the study concludes with an evaluation of the legal remedies available against trade registry transactions.