Hakkâri halkının DEAŞ algısı ve kelam ilmi açısından değerlendirilmesi
Evaluation of Hakkari people in terms of DAESH perception and sci̇ence of kalam
Yazar: ADEM KARADENİZ
Danışman: PROF. DR. SİNAN ÖGE
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Halifeler = Caliphs ; IŞİD = Islamic State of Iraq and al Sham ; Kelam = Islamic theology ; Terör = Terror ; Terör olayları = Terror avents ; Terörizm = Terrorism ; İlim = Science ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu çalışmanın konusu, yaşadığımız çağda İslam dinine ait referansları kullanarak olumsuz anlamda bütün dünyada büyük bir etki yaratan DEAŞ hakkındadır. DEAŞ İslam coğrafyasında hâlihazırda devam eden iç savaşın bir ürünü olarak ortaya çıkmıştır. Kendisine yüklediği ilahi misyonla, devam eden iç savaş ortamında kendisini dünya ve ahiret adına kurtuluşun yegâne temsilcisi olarak görmektedir. DEAŞ örgütü iç savaşın yaşandığı Irak'ta ele geçirdiği topraklarda bir İslam devletini kurduğunu iddia etmiştir. DEAŞ lideri, İslam dünyasında köklü bir geçmişi olan halifelik makamını da kendince yeniden faal hale getirerek halifeliğini ilan etmiştir. Bu bağlamda bütün Müslümanların kendisine biat etmesini ve kendileri tarafından kurulmuş olan İslam devletine icabet edilmesi gerektiğini belirtmektedir. Kendi belirledikleri kıstaslara uymayan herkesi İslam dışı, kâfir, müşrik, münafık gibi ağır ithamlarla nitelemektedir.   
 DEAŞ kendi varlığının meşruiyetini ise dini kaynaklara dayandırmaktadır. Ancak DEAŞ'ın ilahi kaynakları anlama ve yorumlama yöntemi incelendiğinde tamamen usulsüz bir tarzda ve pragmatist bir zihniyetle yorumladıkları görülmektedir. DEAŞ'ın edindiği felsefe, İslam tarihinin ilk yıllarında şiddet eğilimli ve ayrılıkçı bir yapıyla ortaya çıkan Hariciyye mezhebi ve onun tali kolu olan Ezarika ile birçok yönden benzerlik göstermektedir. DEAŞ örgütü güya İslam adına dünyanın çeşitli bölgelerinde çok büyük şiddet faaliyetleri gerçekleştirmiştir. Ancak bu örgüt geliştirdiği şiddet faaliyetlerinde genel olarak Müslümanları hedef almıştır. 
Biz de Örneklem grubu olarak belirlediğimiz Hakkâri ili ve çevresinde ikamet eden halkın DEAŞ'a ilişkin algısını ölçmek üzere anket yoluyla araştırma uyguladık. Bu çerçevede elde ettiğimiz verilerle birlikte Hakkâri halkının DEAŞ'a ilişkin algısını ve kelam ilmi açısından değerlendirilmesine ilişkin ele alınan konular değerlendirilmiştir. Ele alınan konular öncelikli olarak İslam literatüründeki yeri ele alınıp işlenmiştir. Bununla birlikte DEAŞ'ın bu konular hakkındaki düşünceleri ve bu düşüncelerin örneklem gurubuna dair algıları ele alınmıştır.

Abstract:
The issue of this study is about DAESH which has a great impact in the world in the negative sense by using the references of Islamic religion in this age. DEASH has emerged as a product of the ongoing civil war in the Islamic geography. He sees himself as the only representative of salvation in the name of the world and the Hereafter in his ongoing civil war with his divine mission. The DAESH organization claimed that it established an Islamic state in the lands it captured in Iraq, where the civil war was taking place. The leader of the DAESH has also announced his caliphate by reinstating the caliphate office which has a long history in the Islamic world. In this context, it is stated that all Muslims should be sworn allegiance to them and that they should be given an Islamic state established by them. Everyone who does not comply with the criteria they define is characterized by heavy accusations such as non-Islamic, infidels, allies and hypocrites.
DAESH asserts the legitimacy of its existence to religious sources.
 Ayanna is. However, when DAESH's method of understanding and interpreting divine sources is examined, it is seen that they interpret in a completely irregular manner and with a pragmatist mentality. The philosophy adopted by DAESH is in many ways similar to the Hariciyya sect, which emerged with a violent and separatist structure in the early years of Islamic history, and its secondary branch, Ezarika. The DAESH organization allegedly carried out violent activities in various parts of the world on behalf of Islam. However, this organization targeted Muslims in general in the violent activities it developed.
We, as a sample group, conducted a survey through the survey to measure the perception of DAESH among the people residing in and around Hakkari province. In this context, with the data we have obtained, the subjects discussed about the perception of Hakkari people in relation to DAESH and their evaluation in terms of theology. The topics covered were primarily discussed and discussed in the Islamic literature.