Geoteknik yöntemlerle yapılan deformasyon ölçülerinin çevrimiçi platformda değerlendirilmesi, analizi ve grafik sunumu üzerine bir yazılım geliştirilmesi
Developing a software on the evaluation, analysis and graphical presentation of deformation measurements made by geotechnical methods on the online platform
Yazar: CENGİZ ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. ŞENOL HAKAN KUTOĞLU
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Geomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Ülkemizin önemli bir bölümü deprem riski altındadır. Özellikle de İstanbul kenti ciddi deprem riskinin en yüksek olduğu yerleşimlerden biridir. Bu risk göz önüne alınarak hastaneler, eğitim kurumları, güvenlik binalarının da aralarında bulunduğu kamusal binalar, tarihi ve kültürel yapıların çevrimiçi izlenmesi ve erken uyarı sistemlerinin kurulması kamu güvenliği, insan sağlığı ve yapıların korunması açısından önemlidir.
Dünyadaki büyük mühendislik projeleri arasında ülkemizde gerçekleştirilen projeler de yer almaktadır. Marmaray, Avrasya Tüneli, İstanbul Havaalanı, Yavuz Sultan Selim Köprüsü, Osmangazi Köprüsü, 1915 Çanakkale Köprüsü, Çamlıca Kulesi bu yapılara örnek olarak verilebilir. Bu tip yapıların yanı sıra büyük stadyumlar, gökdelenler, kuleler, tüneller vb. yapıların da çevrimiçi izlenmesi gerekmektedir. 

Önemli tarihi binaların ve mühendislik yapılarının izlenmesinde genel olarak geoteknik yöntemlerden yararlanılmaktadır. Bu çalışmalarda kullanılan sensörlerden gelen verilerin analiz edilmesinde ve grafik gösterimleri de içerecek şekilde anlamlı çözüm çıktıları üretebilen 
yazılımlar genellikle yabancı yazılımlardır. Bu yazılımların maliyetleri çok yüksek olmakla birlikte işlevsellikleri azdır.
Bu tez çalışmasının amacı; geoteknik yöntemle ölçüm yapan sensörlerinden gelen verileri kullanabilen, bunları analiz edebilen, sonuçları anlık olarak izleme merkezlerine aktaran ve içerisinde alarm sistemlerini barındıran, Türkçe dilinde bir izleme ve otomasyon yazılımı hazırlamaktır. Bu yazılıma, birçok sensörü aynı anda okuyabilme özelliği kazandırıldığında yurtdışında da ticari alıcı bulabilme potansiyeline sahip olacaktır. Bu sistemle ayrıca depremle ilgili çalışmalar ekseninde veri sağlayan sensörlerden gelecek bilgiler de değerlendirilerek erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesine katkı sağlaması mümkün olabilecektir.
Doktora tez çalışması kapsamında dünyanın en eski ikinci metrosu olan İstanbul Beyoğlu-Karaköy tarihi tünelinin deformasyonlarının izlenmesi amacıyla yürütülmüş olan bir projenin verileri kullanılmıştır. Bu veriler 4 adet çatlakölçer ve 1 adet eğimölçerden saatte bir alınan ve tünel içerisinde bulunan veri toplama ünitesindeki bilgisayarda depolanan verilerdir.
Geliştirilen yazılımda çevrimiçi deformasyon verileri okunarak analiz edilebilmekte ve raporlanabilmektedir. Sınır değerler

Abstract:
Our country, especially Istanbul, is at serious risk of earthquakes. Online monitoring of our hospitals, education buildings, security buildings, historical buildings, and public buildings, and the establishment of early warning systems are important for public safety, human health, and the protection of our buildings.
A significant majority of the major construction projects in the world are carried out in our country. Marmaray, Istanbul Airport, Yavuz Sultan Selim Bridge, Osmangazi Bridge, 1915 Çanakkale Bridge, Camlica Tower can be considered as examples of these structures. In addition, large stadiums, skyscrapers, towers, tunnels are among the structures that should be monitored online.
Monitoring of important historical and engineering structures is generally done geophysically. The software that analyzes the data coming from the sensors and converts them into meaningful data in the form of graphics are foreign software, their costs are very high, and their functionality is less. 

The aim of the thesis is to prepare Turkish monitoring and automation software that can use the data coming from the sensors that measure with the geotechnical method, analyze them and transfer it to instant monitoring centers and contain alarm systems. In addition, when we gain the ability to read many sensors at the same time, this product will be able to find buyers abroad. With this system, it will also be possible to develop early warning systems by evaluating the information coming from the sensors related to the earthquake.
Within the scope of my PhD thesis, the data of the deformation monitoring project of the Istanbul Beyoğlu-Karaköy historical tunnel, the world's second oldest subway, was used. In this context, the data obtained from 4 crack gauges and 1 inclinometer every hour are stored in the computer in the data collection unit inside the tunnel.
In the software I prepared, online deformation data can be read, analyzed, and reported. When the limit values are exceeded, it can inform the authorized people thanks to the alarm function.