Organik domates yetiştiriciliğinde kök-ur nematodları (Meloidogyne spp.)'na karşı savaşta solarizasyon ile diğer bazı uygulamaların birlikte kullanım olanakları
Investigations on the effects of solarization and synergic use of some other treatments against root-knot nematodes (Meloidogyne spp.) in organic tomato growing
Yazar: HATİCE DURAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GALİP KAŞKAVALCI
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, 2009?2010 yıllarında, İZMİR-Torbalı/Yeniköy-Kabacakır Mevkisindeki serada 10 karakter ve 4 tekerrürlü olarak tesadüf blokları deneme desenine göre yürütülmüştür. Çalışmanın ana materyalini deneme serasında doğal olarak bulunan değişik dönemdeki kök-ur nematodu (Meloidogyne incognita ve Meloidogyne javanica) bireyleri, aşısız ve Beaufort anacı üzerine aşılı Gökçe çeşidine ait domates bitkileri, Cruciferae (Brassicaceae) familyasına ait brokoli (Brassica oleracea var. italica) bitkisinin toprak üstü kısımları ve şeffaf polietilen örtü oluşturmuştur. Uygulama karakterleri; nematodlu pozitif kontrol (1), daha önce nematodlara karşı etkinliği bilinen Oxamyl (Vydate®) etkili maddeli nematisit uygulaması (2), nematodlara karşı dayanıklı olduğu bilinen anaç üzerine aşılı fide kullanımı (3), nematisidal etkiye sahip brokoli bitkisinin toprak üstü kısımlarının uygulanması (4), fiziksel savaş yöntemlerinden solarizasyonun farklı iki sürede (4-8 hafta) uygulanması (5-6) ve bu iki solarizasyonun aşılı fide ya da brokoli ile kombine uygulamalarından (7-10) oluşmuştur.Yapılan ölçümler sonucunda, toprak sıcaklığını solarizasyon + brokoli deneme karakteri brokoli deneme karakterine göre 6.80C arttırırken, kontrol deneme karakterine göre de 7.2 0C arttırdığı tespit edilmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda en düşük ur skala değeri tek başına solarizasyon (8 hafta) (0.00) ve solarizasyon + brokoli (0.23) deneme karakterlerinde saptanmış olup, en etkili uygulamalar olarak değerlendirilmiştir. Ayrıca, deneme sonunda topraktaki 2. dönem kök-ur nematodu larva sayıları açısından yapılan değerlendirmede ise en düşük seviyede nematod sayısı kısa süreli solarizasyon + brokoli (0.00) ve solarizasyon + brokoli (0.00) deneme karakterlerinde tespit edilmiştir. Deneme sonucunda, en yüksek verim değeri kısa süreli solarizasyon + brokoli (9.51 kg/m2) deneme karakterinden elde edilmiştir. Sonuç olarak, organik domates yetiştiriciliğinde zararlı olan Meloidogyne incognita ve M. javanica ile alternatif savaş için 4 veya 8 haftalık solarizasyonun brokoli ile birlikte uygulanmasının etkili alternatif bir yöntem olabileceğini söylemek mümkündür.

Abstract:
This study was conducted during 2009-2010 in greenhouse conditions according to randomized block design with four replicates and ten characters in the İZMİR -Torbalı/Yeniköy-Kabacakır region greenhouses. The main material of the trial consisted of the individuals of root-knot nematode (Meloidogyne incognita and Meloidogyne javanica) at different age found in the green house soil, tomato plants of cultivar as Gökçe grafted on Beaufort or as ungrafted, epigeous parts of Brassica olerace var. italica L. (Cruciferae) (broccoli) and the transparent polyethylene film. The characters trial are consisted of the positive control treatment ( with nematodes) (1), the chemical control treatment using with the Oxamyl (Vydate®) known as effective against nematodes (2), the use of grafted seedlings known as resistant roots stocks against to root knot nematodes (3), the treatments with the application of epigeous parts of broccoli plants which has nematicidal effects (4), the soil solarization treatments with two different duration (4-8 weeks) (5-6) and the combination of the broccoli plants or grafted seedlings together with these two soil solarization treatments (7-10).In terms of the mesaurements, it was determined that the treatment of solarization + broccoli were increase the soil temperature as 6.80C and 7.2 0C according to the broccoli and control treatments respectively. According to the findings, it was determined that the lowest gall index values were in the treatments of soil solarization alone (8 weeks) (0.00) and in the treatments of solarization + broccoli (0.23) which were evaluated as the most effective treatments. Additionally, in the evaluation of the numbers of second stage juvenile of root-knot nematodes in the soil done at the end of trial, the least numbers of were determined in the soils of the treatments of 4 weeks? solarization + broccoli (0.00) or 8 weeks? solarization + broccoli (0.00). At the end of trials, the highest yield value was obtained from the treatments of 4 weeks? solarization + broccoli (9.51 kg/m2). Finally, it was possible to say that the treatments of 4 or 8 weeks? solarization with broccoli could be an efficient alternative control strategy against Meloidogyne incognita and M. javanica in organic tomatoes growing.Key words: Meloidogyne incognita, Meloidogyne javanica, Brassica olerace var. italica, grafted seedlings, solarization, organic agriculture