Yaşlı yoksulluğunun sağlık boyutu üzerine İstanbul örneğinde nitel bir araştırma
A qualitative study on the health dimension of elderly poverty in Istanbul
Yazar: MERYEM KOÇ
Danışman: DOÇ. DR. ABDURRAHMAN YILMAZ
İSTANBUL BEYKENT ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
İnsan ömrünün giderek uzaması ve düşen doğum oranlarıyla Dünya'da ve Türkiye'de yaşlı nüfus oranı artmaktadır. Yaşlılık kavramı küresel anlamda önemli bir olgu haline gelmiştir. Yaşanan ekonomik krizler ve doğru uygulanmayan devlet politikaları nedeniyle yaşlılar yoksulluk sorunuyla karşı karşıya kalmaktadır. Yoksulluk toplumsal açısından her zaman önemli bir sorun olmakta ve her yaştaki bireyin sağlığını etkilemektedir. Araştırmanın odağında yoksul yaşlıların sağlık alanında karşılaştığı sorunlar bulunmaktadır.  Bu çalışmaya İstanbul'da yaşayan 65 yaş üstü emeklilik gelirinden başka geliri olmayan bireyler dâhil edilmiştir. Katılımcılara gelir seviyeleri, yaşam standartları, aileleriyle olan ilişkileri, toplumla olan ilişkileri, sosyal güvencelerinin olup olmadığı, sağlık durumları ve sağlık hizmetleri alanında yaşadıkları deneyimleri soruldu. Bu çalışmada, yaşlılık ve yoksulluğa bağlı karşılaşılan sorunlar ve bu sorunların sağlıkla ilgili boyutu incelenerek yaşlı yoksulluğunun sağlık boyutu araştırıldı. Araştırma yöntemi olarak, nitel araştırma yöntemi kullanıldı. Araştırma bulguları; yaşlıların temel ve toplumsal ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandıklarını göstermiştir. Dolayısıyla sağlık hizmetlerinden faydalanma ve sağlık hizmetlerine ulaşım konularında birçok sorunla karşılaşan yaşlıların, gitmek istedikleri hastanelere randevu bulamama, uzman doktorlara ulaşamama gibi konularda sorun yaşadığı görüldü. Yalnız sağlık kurumlarına gidemeyen, yürüme güçlüğü çeken ve okuma yazması olmayan yoksul yaşlıların sağlık ihtiyaçlarını yeterince karşılayamadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The proportion of the elderly population is increasing in the world and in Turkey due to increasing human life expectancy and declining birth rates. The concept of old age has become a globally important phenomenon. The elderly are faced with the problem of poverty due to economic crises and improperly implemented state policies. Poverty is always an important social problem and affects the health of individuals of all ages. This study focuses on the problems faced by poor elderly people in the field of health.  Individuals over the age of 65 living in Istanbul with no income other than retirement income were included in this study. Participants were asked about their income levels, living standards, relationships with their families, relationships with the community, whether they had social security, their health status and their experiences in the field of health services. In this study, the health dimension of elderly poverty was investigated by examining the problems encountered due to old age and poverty and the health-related dimension of these problems. Qualitative research method was used as the research method. The findings of the study showed that the elderly have difficulty in meeting their basic and social needs. Therefore, it was seen that the elderly faced many problems in benefiting from and accessing health services, such as not being able to find appointments at the hospitals they wanted to go to and not being able to reach specialist doctors. Poor elderly people who cannot go to health institutions alone, have walking difficulties and are illiterate cannot meet their health needs adequately.