Otomotiv yan sanayinin rekabet gücü analizi: Almanya ve Türkiye örneği
Competitiveness analysis of automotive sub-industry: The case of Germany and Turkey
Yazar: EKİN ACAR
Danışman: PROF. DR. MEHMET ŞİŞMAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Para Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası Ticaret = International Trade

Özet:
Otomotiv ana ve yan sanayi, günümüzde Türkiye imalat sanayinin lokomotif sektörlerindendir. 
Sektör, Türkiye'nin ihracatında ilk sırada yer almaktadır. Bunun yanı sıra ithalatında da büyük bir paya 
sahiptir. Günümüzde sektörde gelinen noktaya bakıldığında otomotiv sektörü ülke ekonomisinin büyük 
bir kısmını kapsamaktadır. Özellikle yedek parça üretimi alanında oldukça büyük oranda ihracata 
sahiptir. Ağırlıklı olarak Avrupa Birliği ülkeleri ile ticari ilişkiler sürdürülmekle birlikte diğer ülkelerle 
de ihracatı artırıcı politikalar izlenmektedir. Günümüzde otomotiv sektöründe yaşanan teknolojik 
gelişmeler piyasadaki arz ve taleplerin değişmesini de beraberinde getirmiştir. Otomotiv yan sanayi
alanında güçlü konumda olan Türkiye'nin gelişmelere ayak uydurması, ilgili yatırımlara ve AR-GE
çalışmalarına ağırlık vermesi sektördeki konumunun sürekliliğini sağlaması açısından oldukça 
önemlidir. Yaşanan teknolojik gelişmelerin başında ise elektrikli araçların üretilip piyasaya sunulması 
gelmektedir.
Bu çalışmanın temel amacı, Türkiye'nin otomotiv yan sanayisinin rekabet gücünün Açıklanmış 
Karşılaştırmalı Üstünlükler Yaklaşımı'na göre analiz edilip, yan sanayi ürünlerinin ihracatının 
incelenmesi, avantajlı ve dezavantajlı durumların değerlendirilip güncel teknolojik gelişmelere uyum 
sağlanması için öneri geliştirilmesidir. Bu araştırma yapılırken yan sanayi ile ilişkili 12 ürün grubuna 
ait 2001-2022 yılları arasındaki Almanya ve Türkiye ile ilgili veriler ulusal ve uluslararası kaynaklardan 
elde edilip yorumlanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, Türkiye'nin otomotiv yan sanayi alanında 
rekabetçi bir potansiyele sahip olduğu görülmektedir. Elektrikli araç piyasasında da bu potansiyelini 
sürdürebilmesi için mevcut yan sanayi üretim hatlarını elektrikli araçların üretimine entegre edecek ARGE ve sermaye yatırımlarını gerçekleştirmelidir. Özellikle batarya üretimi ve yazılım alanlarına ağırlık 
verilerek fark yaratıcı adımlar atılmalıdır.

Abstract:
Automotive main and sub-industry is one of the locomotive sectors of the Turkish 
manufacturing industry today. The sector ranks first in Turkey's exports. It also has a large share in 
imports. Considering the point reached in the sector today, the automotive sector covers a large part of 
the country's economy. Especially in the field of spare parts production, it has a very large export 
volume. Although commercial relations are mainly maintained with the European Union countries, 
policies to increase exports with other countries are also followed. Today, technological developments 
in the automotive sector have brought changes in the supply and demand balance in the market. It is 
very important for Turkey, which has a strong position in the automotive supplier industry, to keep up 
with the developments and to focus on related investments and R&D studies in order to ensure the 
continuity of its position in the sector. One of the most important technological developments is the 
production and placing of electric vehicles on the market.
The main objective of this study is to analyse the competitiveness of Turkey's automotive 
supplier industry according to the Revealed Comparative Advantage Approach, to examine the exports 
of supplier industry products, to evaluate the advantageous and disadvantageous situations and to 
develop suggestions to adapt to current technological developments. While conducting this research, 
data on Germany and Turkey for the period 2001-2022 for 12 product groups related to the sub-industry 
were obtained from national and international sources and interpreted. According to the results obtained, 
it is seen that Turkey has a competitive potential in the automotive supply industry. In order to maintain 
this potential in the electric vehicle market, it should make R&D and capital investments to integrate the 
existing sub-industry production lines into the production of electric vehicles. Especially by focusing on 
battery production and software areas, steps should be taken to make a difference.