Lenfadenopati olgularının değerlendirilmesi
Evaluation of lymphadenopathy cases
Yazar: AYÇA AYDIN
Danışman: PROF. DR. LEVENT GÖRENEK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Uluslararası Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı / Enfeksiyon ve Klinik Mikrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology
Dizin: Enfeksiyonlar = Infections ; Lenfadenit = Lymphadenitis ; Lenfatik hastalıklar = Lymphatic diseases ; Lenfatik sistem = Lymphatic system ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Periferik lenfadenopati, sıklıkla kendini sınırlayan, benign lezyonlar olarak karşımıza çıksa da, tedavisi güç enfeksiyonların veya malignitenin klinik bir yansıması olabileceğinden; atlanmaması gereken önemli bir bulgudur. Çalışmamızda, hastanemize lenf bezlerinde şişlik şikâyeti ile başvuran hastalarda klinik, laboratuvar, görüntüleme ve patolojik değerlendirmeleri inceleyerek ortaya konulan tanıları değerlendirmek amaçlanmıştır. Bu retrospektif tanımlayıcı çalışmada, Sultan 2.Abdülhamid Han Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji polikliniklerine lenf bezi büyüklüğü şikayeti ile başvuran erişkin hastalarda konulan tanılar çerçevesinde lenfadenopati etiyolojisinde görülen hastalıkların oranlarının ortaya konması, konulan tanıların klinik, laboratuvar bulguları, radyolojik ve patolojik özellikleri açısından karşılaştırılması amaçlandı. Bir Ocak 2018 ve 1 Eylül 2022 tarihleri arasında, polikliniklerimize lenf bezinde büyüme şikayeti ile başvuran, daha önce bu nedenle tanı veya tedavi almamış 18 yaşından büyük toplamda 417 hasta, çalışmaya dahil edildi. İstatiksel analizler IBM SPSS Statistics 15.0 ve MS-Excel 2013 programları kullanılarak yapıldı. Kategorik değişkenler arası farklılık odss oranı ve ki-kare testi ile araştırıldı. İstatistiksel önemlilik %95 güven düzeyinde belirlendi (p<0.05).        
Lenfadenopati belirlenen hastaların %57.8'inde herhangi bir etyolojik ajan saptanmamıştır. Geri kalan %42.2 hastaya kesin tanı konulmuştur. Tanı konulan hastalarda en sık görülen tanılar sırasıyla; enfeksiyona bağlı lenfadenopati (%78.6), malign lenfadenopati (%12.7) ve immünolojik hastalıklardan oluşan lenfadenopati (%8.7) olarak belirlenmiştir. Enfeksiyona bağlı lenfadenopatilerde en sık görülen tanı tüberküloz lenfadenopati (%25.7) iken, bunu kedi tırmığı hastalığı (%19.1), lokalize enfeksiyonlar (%17.6), HIV enfeksiyonu (%11.8), EBV enfeksiyonu (%7.3) ve CMV hastalığı (%5.9) takip etmektedir. Enfeksiyona bağlı lenfadenopati grubunda 45 yaşının altında olma, ampirik olarak antibiyotik kullanmış olma ve ultrasonda lenf nodu yağlı hilusunun belirgin olarak seçilebilme oranında artış mevcuttur. (p<0.05). Malign lenfadenopati grubunda, 45 yaşının üstünde olma, bilateral lenfadenopati, 40 mm'den büyük lenfadenopati, ultrasonda lenf nodu yağlı hilusunun kaybolması bulgularında anlamlı olarak artış mevcuttur (p<0.05).
Lenfadenopatiler klinik pratiğimizde mutlaka dikkatle değerlendirilmesi ve tanısının konulması gereken bulgulardır. Lenfadenapatilerin büyük çoğunluğu nonspesifik- reaktif olmakla ve takiplerde kaybolmakla beraber, enfeksiyöz, malignite ve immünolojik hastalıklara bağlı olarak gelişebilmektedir. Bu hastalıklarda erken tanı önemli olduğundan ayırıcı tanının kısa sürede yapılması önem arz etmektedir. Enfeksiyoz kaynaklı patolojilerde ülkemizde ilk sırada olan tüberküloz ve ikinci sırada olan kedi tırmığı hastalığı ayırıcı tanıda mutlaka irdelenmelidir. Lokalize enfeksiyonlara bağlı lenfadenopatiler, üçüncü olarak en sık görülen enfeksiyöz lenfadenopati nedeni olduğundan, hastalarda dikkatli bir fizik muayene ile etkenlerin giriş yeri araştırılmalıdır. Özellikle 45 yaş üzerinde olan bireylerde bilateral, 20-40 mm'den daha büyük, yağlı hilusu seçilemeyen LAP saptanması durumunda malignite yönünden histopatolojik inceleme yapılması unutulmamalıdır.

Abstract:
Peripheral lymphadenopathy often appears as self-limiting, benign lesions, but it is an important finding that should not be missed, as it may also be a clinical reflection of malignancy. In this study, we aimed to evaluate the diagnoses made by examining the clinical, laboratory, imaging and pathological evaluations in patients who applied to our hospital with complaints of swelling in the lymph nodes. In this retrospective descriptive study, it was aimed to reveal the rates of diseases observed in the etiology of lymphadenopathy in adult patients admitted to , Sultan 2.Abdülhamid Han Training and Research Hospital Infectious Diseases and Clinical Microbiology outpatient clinics with complaints of lymph node size,in addition to compare the clinical, laboratory findings, radiological and pathological characteristics of the diagnoses made. A total of 410 patients older than 18 years who applied to our outpatient clinics with lymph node enlargement complaints and had not previously received diagnosis or treatment for this reason, between 01 January 2018 and 01 September 2022 were included in the study. Statistical analyses were performed using IBM SPSS Statistics 15.0 and MS-Excel 2013 programs. The difference between categorical variables was investigated by the chi-square test and the odds ratio. Confidence level for statistical significance was preferred as 95 percent (p<0.05). In the majority of cases with lymphadenopathy (57.8%), there was no spesific etiology detected. The remaining 42.2% of the patients were diagnosed definitively. The most common diagnoses in the diagnosed patients were determined as infection-related lymphadenopathy (78.6%), malignant lymphadenopathy (12.7%) and lymphadenopathy consisting of immunological diseases (8.7%), respectively. Tuberculous lymphadenopathy (25.7%) was the most common diagnosis in infection-related lymphadenopathies, followed by cat-scratch disease (19.1%), localized infections (17.6%), HIV infection (11.8%), EBV infection (7.3%), and CMV disease (5.9%). In the lymphadenopathy group associated with infection, there was an increase in the rate of being under the age of 45, empirical use of antibiotics, and detecting the fatty hilum of the lymph node on ultrasound (p<0.05). In the malignant lymphadenopathy group, there was a significant increase in the findings of being over 45 years old, bilateral lymphadenopathy, lymphadenopathy larger than 40 mm, and disappearance of the fatty hilum of the lymph node on ultrasound (p<0.05). Lymphadenopathies are findings that must be carefully evaluated and diagnosed in our clinical practice. Although the majority of lymphadenopathies are nonspecific-reactive and disappear in follow-ups, they can develop due to infectious, malignancy and immunological diseases. Since early diagnosis is important in these diseases, it is crutial to make the differential diagnosis in a short time. Tuberculosis, which is in the first place in our country in pathologies of infectious origin, and cat-scratch disease, which is in the second place, should definitely be examined in the differential diagnosis of LAP. Localized infections is in third place; In patients, the entry site of the agents should be investigated with a careful physical examination. In terms of localized infections; the entry site of the agents should be investigated with a careful physical examination. It should not be disregarded that histopathological examination should be performed in terms of malignancy, especially in individuals over 45 years of age, in the presence of bilateral LAP greater than 20-40 mm, with an undetectable fatty hilum.