Bazı biyopestisitlerin laboratuvar koşullarında zakkum kabuklubiti Aspidiotus nerii Bouché (Hemiptera: Diaspididae) üzerindeki etkinliğinin araştırılması
Investigation of the efficacy of some biopesticides against oleander scale, Aspidiotus nerii Bouché (Hemiptera: Diaspididae) in laboratory conditions
Yazar: ASUMAN AGAÇE
Danışman: PROF. DR. SELMA ÜLGENTÜRK
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Entomoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Azadirachtin = Azadirachtin ; Bitkisel yağlar = Plant oils ; Coccoidea = Coccoidea ; Organik tarım = Organic farming ; Yağ asitleri = Fatty acids ; Çevre = Environment

Özet:
Bu çalışmada, 850 g/l Mineral yağ, 100 g/l Spirotetramat, 10 g/l Azadiracthin, 60 g/l Portakal yağı ve 479,8 g/l Yağ asitlerinin potasyum tuzunun Aspidiotus nerii Bouché (Hemiptera: Diaspididae)'nin biyolojik dönemlerine karşı patates yumrusu ve sarmaşık (Hedera helix) yaprakları üzerinde etkinliği, 26±1oC sıcaklık, %60±5 orantılı nem ve 16/8 saat aydınlık/karanlık iklim odası koşullarında araştırılmıştır. Patates üzerine yerleşmiş bir günlük birinci dönem nimflerinde en yüksek ölüm %83,59 oranında Mineral yağ'da görülürken, bunu %82,57 oranla yağ asitlerinin potasyum tuzu, %54,85 ile Azadiracthin, %53.21 ile Spirotetramat takip etmiş ve en düşük etkiyi %52,58 oranla Portakal yağı göstermiştir. İkinci dönem nimf, ergin dişi, prepupa ve pupa dönemine karşı patates üzerinde yapılan uygulamalarda tüm preparatların etkisiz olduğu görülmüştür. Bununla birlikte yaprak denemelerinde hareketli nimflere karşı en yüksek etkiyi % 100 oranla Mineral yağ ve Spirotetramat gösterirken bunu yağ asitlerinin potasyum tuzu (%95,78), Azadiracthin (%82,63) ve Portakal yağı (%76,44) takip etmiştir. Zamana bağlı ölüm oranları tüm preparatlarda yedinci günde %93,8 iken, yirmibirinci günde %87,2'e düşmüştür. İkinci dönem nimflere karşı en yüksek etki %92,7 ile Mineral yağ tarafından sağlanırken en düşük etki %43,4 ile Portakal yağında görülmüştür. Bu dönemde tüm preparatlarda zamana bağlı ölüm oranları yedinci gün %61,6 iken yirmi birinci günde %74,08'e yükselmiştir. Mineral yağ ergin dişi, prepupa ve pupa dönemi üzerinde diğer preparatlardan farklı olarak en yüksek (%90,9) etkiyi gösterirken bunu yağ asitlerinin potasyum tuzu (%76,9), Spirotetramat (%61,73), Portakal yağı (%49,93) ve Azadiracthin (%42,81) takip etmiştir. Bu çalışmada yağ asitlerinin potasyum tuzları, azadirachtin ve portakal yağının hareketli nimflere karşı iyi bir alternatif olabileceği ortaya konmuştur.

Abstract:
In this study the efficacy of Mineral oil 850 g/l, Spirotetramat 100 g/l, Azadiracthin 10 g/l, Orange oil 60 g/l and Carboxylic acids potassium salts 479,8 g/l on potato tubers and ivy leaves (Hedera helix) against all life stages of Aspidiotus nerii Bouché (Hemiptera:Diaspididae) were investigated. According to the studies carried out against 1 day old first instars of scales on potato tubers in climatic cabinet adjusted to 26±1ºC, 65±1% RH and 16:8 h L:D photoperiod,  Mineral oil caused the highest mortality with 83,59% followed by Carboxylic acids potassium salts, Azadiracthin, Spirotetramat with 82,57%, 54,85%, 53,21% and Orange oil showed the lowest effect with %52,58. All preparations were ineffective in the treatments of potatoes against the second instar nymph, prepupa and pupa and adult female. However, on ivy leaves trials, Mineral oil and Spirotetramat showed the highest effect against crawlers with 100% ratio, followed by Carboxylic acids potassium salts (95,78%), Azadiracthin (82.63%) and Orange oil (76,44%). While the highest effect against second instar was achieved by Mineral oil, Orange oil showed the lowest effect. Unlike other preparations, mineral oil caused the highest effect (90,9%) on the adult female, prepupa and pupa stage, followed by the Carboxylic acids potassium salts (76,9%), Spirotetramat (61,73%), Orange oil (49,93%) and Azadiracthin (42,81%) on ivy leaves. Effectivenes of preparations showed variance on 7th, 14th and 21th days after application, depends on the lifestages of the scale. ventually, it was revealed that Carboxylic acids potassium salts, Azadirachtin and Orange oil can be good alternatives against crawlers.