Türkiye ve Güney Kore'nin katma değer bazında uluslararası rekabet ve uzmanlaşma analizi
The analysis of international competition and specialization of Turkey and South Korea on the basis of value added
Yazar: HURİ GÜL AYBUDAK
Danışman: DOÇ. DR. BİROL ERKAN
Uşak Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Güney Kore = South Korea ; Katma değer = Value added ; Rekabet = Competition ; Rekabet gücü = Competitive power ; Türkiye = Turkey ; Uluslararası rekabet = International competition ; Uluslararası ticaret = International trade ; Uzmanlaşma = Specialization

Özet:
Bu araştırmada Türkiye'nin ve Güney Kore'nin dış ticaret rekabet ve uzmanlaşma düzeylerinin sektörel bazda ölçülmesi ve karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu bağlamda, söz konusu ülkelerin küresel rekabet ve uzmanlaşma düzeylerinin ortaya koyulabilmesi amacıyla birbirini destekleyici ürün teknoloji sınıflandırmaları olan SITC ve ISIC sınıflandırmaları kullanılmıştır. SITC sınıflandırması ile ülkelerin karşılaştırmalı avantaj ve dezavantajlarının faktör donanımı (emek, hammadde, sermaye, AR-GE) bazında ortaya koyulması amaçlanmıştır. ISIC sınıflandırması ile de ülkelerin rekabet üstünlüğüne sahip olduğu ürünlerin donanımındaki teknoloji düzeylerinin hesaplanabilmesi amaçlanmıştır. Yapılan hesaplamalar ve analizler sonucunda ise ülkelerin hangi endüstrilerde ve ürün gruplarında daha fazla katma değer yaratmış olduğu ve hangilerinde daha yüksek rekabet gücüne sahip olduğu tespit edilmeye çalışılmıştır. 
Türkiye ve Güney Kore'ye ait çalışmada gerek birbirinden farklı fakat birbirini destekleyici endeksler kullanılarak, iki ülkenin mikro bazda (sekteröl) rekabet yapısının ve uzmanlaşma düzeyinin ölçülmesi amaçlanmıştır. Bu perspektifte, araştırmada ülkelerin sektörel rekabet ve uzmanlaşma düzeylerinin ölçülebilmesi amacıyla Lafay, Michaely, Ticaret Dengesine Katkıyı Ölçen Açıklanmış RCA katsayısı ve Ticaret Tamamalayıcılık endeksleri kullanılmıştır. 
SITC sınıflandırması kapsamında yapılan analizler, Türkiye'nin ağırlıklı olarak emek ve sermaye yoğun ürün gruplarının ihracatında rekabet avantajına sahip olduğunu göstermektedir. Türkiye'nin ihracat rekabet gücü özellikle emek yoğun ürün grupları ekseninde gerçekleşmektedir. Türkiye'nin rekabet avantajına sahip olduğu emek yoğun ürünlerde yüksek bir katma değerden söz edilemez. Daha yüksek kâr marjına sahip ancak daha fazla AR-GE yatırımı isteyen ürün ya da ürün gruplarında ise Türkiye'nin küresel çapta rekabet düzeyinin yüksek olmadığı ortaya çıkmaktadır. Güney Kore ise ağırlıklı olarak rekabet gücü nispeten daha yüksek AR-GE bazlı ve sermaye yoğun ürünlerin ihracatında uzmanlaşmış ve rekabet avantajı sağlamıştır. Ayrıca, Güney Kore'nin katma değeri yüksek ürün gruplarındaki küresel rekabet gücü yıllar itibariyle yükselmektedir.
ISIC sınıflandırması kapsamında yapılan analizler de SITC analizlerini destekler niteliktedir. Keza Türkiye düşük ve düşük orta ürün gruplarının ihracatında uzmanlaşmıştır. Güney Kore ise görece daha yüksek inovasyon ve AR-GE düzeyini içeren teknoloji gruplarında uzmanlaşmıştır.
Analiz sonuçları değerlendirildiğinde, Türkiye ve Güney Kore'nin ihracatındaki katma değer donanımındaki farklılıklar belirgin bir şekilde ortaya çıkmaktadır. Güney Kore, Türkiye'ye göre nispeten daha yüksek katma değerli ürünleri barındıran endüstrilerde uzmanlaşmış ve rekabet gücü elde etmiştir. Dolayısıyla Güney Kore, Türkiye'ye göre daha yüksek teknolojili bir üretim ve ihracat donanımına sahiptir.

Abstract:
In this research, it is aimed to measure and compare with Turkey and South Korea's foreign trade competitiveness and specialization levels on sectoral basis. In this context, in order to reveal the global competition and specialization levels of these countries the SITC and  the ISIC which are supportive product technology classifications of each other have been used. It has been aimed to reveal the comparative advantages and disadvantages of countries on the basis of factor endowment (labor, raw material, capital, R&D) with the SITC. Also with the ISIC, it has been aimed to calculate the technology levels in the endowment of the products that countries have competitive advantage. Both classifications will ultimately try to identify in which industries and product groups the countries have created more value added and having competitive power.
In the study, both in the SITC and the ISIC classificiations, in order to measure Turkey and South Korea's micro base (sectoral) competition structure and specialization level, different from each other but supportive indices are used. In this perspective, it has been possible to measure the sectoral competition and specialization levels of the countries with the help of Lafay index, Michaely index, RCA Coefficient measuring Contribution to the Trade Balance and Trade Complementarity index.
The analyses made under the SITC classification shows that Turkey has a competitive advantage in the exports of mainly labor and capital intensive product groups. Turkey's export competitiveness takes place especially in labor intensive product groups axis. There is no high added value in labor-intensive products in which Turkey has competitive advantage. It emerges that Turkey has no competitive advantage in the products or product groups which has higher profit margin but need more R&D investment. On the other hand, South Korea has mainly specialized in the export of relatively higher competitive, R&D based, and capital intensive products and provided competitive advantage. In this way, global competitiveness of South Korea in high value added product groups has been increasing over the years.
The analyses made within the scope of the ISIC classification also support the SITC analyses. Likewise, Turkey has been specialized the export of low and low-medium product groups. As for, South Korea has been specialized the technology groups that are relatively higher innovation and R&D level.
When the analysis results are evaluated, the differences in Turkey and South Korea's exports of value added endowment emerges markedly. South Korea, in comparison with Turkey, has been specialized in industries with relatively higher value-added products and achieved competitive power. Therefore, South Korea has a relatively high-tech production and export endowment as against Turkey.