Serebrovasküler anevrizma olgularında eşlik eden varyasyon ve anomalilerin belirlenmesi: 640 olgunun analizi
Association of cerebral aneurysms with cerebrovascular variations and anomalies: analysis of 640 cases
Yazar: SADIK AHMET UYANIK
Danışman: PROF. ERGÜN DAĞLIOĞLU
Sağlık Bakanlığı / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı / Radyasyon Bilim ve Teknoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Serebral anjiyografi = Cerebral angiography ; İntrakraniyal anevrizma = Intracranial aneurysm

Özet:
Serebrovasküler hastalıklar, serebral morbidite ve mortalitenin en önemli
sebeplerinden biridir. İntrakranial vasküler yapıları görüntülenmede incelemenin
yüksek bir spesifite ve sensitivite ile yapılabilmesi önemlidir. Gelişimi birçok
basamağı içeren serebrovasküler yapılara ait varyasyon ve anomaliler, anjiyografik
incelemelerin doğru yapılması ve tedavinin doğru planlanması açısından iyi
bilinmelidir.
Serebrovasküler varyasyonlar patolojileri taklit edebileceği gibi anevrizma,
arteriyovenöz malformasyon vb. vasküler patolojilerle de birlikteliği mevcuttur.
Varyasyonlara bağlı oluşabilecek hemodinamik stresler anevrizma gelişiminde rol
oynayabilir.
Bu çalışmada 2011-2013 tarihleri arasında Ankara Numune Eğitim ve
Araştırma Hastanesi Girişimsel Radyoloji Ünitesi'nde yapılan serebral
anjiyografilerde; retrospektif olarak serebrovasküler varyasyonların sıklığı,
anevrizmalar ile olan birlikteliği ve herhangi bir şekilde anevrizma oluşumunu
tetikleyebilecek bir risk faktörü olup olmadığı araştırılmıştır.
Anterior dolaşımda, anterior serebral arter A1 segmentin hipoplazisi ve
aplazisi %16.6 sıklıkla en sık saptanan varyasyondu. Bunu bihemisferik anterior
serebral arter ve azigos anterior serebral arter varyasyonu izlemiştir. Posterior
sistemde ise en sık varyasyon %20.9 ile posterior serebral arterin fetal orijiniydi.
Posterior dolaşıma izlenen diğer sık varyasyonlar ise posterior komünikan arterin
infundibular dilatasyonu ve süperior serebellar arterin duplikasyonuydu.
Çalışmamızda anterior komünikan arter anevrizmalarının bihemisferik
anterior serebral arter ve anterior serebral arter A1 segment hipoplazisi-aplazisi
arasındaki ilişki araştırılmış olup, anterior serebral arter A1 segment hipoplazisiaplazisi ile anterior komünikan arter anevrizmaları arasında, kontrol grubuna göre
anlamlı birliktelik saptanmıştır. Ayrıca distal anterior serebral arter anevrizmaları ve
azigos anterior serebral arter anevrizmaları ile de anlamlı birliktelik mevcuttur.
Belli serebrovasküler varyasyonlarla anevrizmaların birlikteliği anevrizma
oluşumunda varyasyonların rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Uygun tedavi 
yaklaşımının belirlenmesi ve hastaların gereksiz girişimlerden korunması için bu
varyasyonların farkında olunması gerekir. Ayrıca bu tip varyasyonların analizi ile
gerek teşhis gerekse tedavi ve planlamada başarının artacağını düşünmekteyiz.

Abstract:
Cerebrovascular disease is one of the most important causes of morbidity and
mortality due to cerebral detah. It is crucial to perform cerebrovascular imaging
studies with a high specificity and sensitivity for a better evaluation of intracranial
vascular structures, The variations of the cerebrovascular anatomy which includes
many developmental steps should be well known to evaluate angiographic
examinations for an accurate endovascular treatment plan.
Cerebrovascular variations not only may mimic some anatomical differences
but also may be accompanied with vascular pathologies such like aneurysms,
arteriovenous malformations etc. The hemodynamic stresses due to a variation may
also play a role in the development of these vascular pathologies.
In the present study, cerebral angiographies performed at Interventional
Radiology Unit of Ankara Numune Education and Research Hospital between 2011
and 2013 are evaluated in a retrospective manner. The frequency of cerebrovascular
variations, their association with aneurysms and their possibility as a risk factor
triggering the formation of aneurysm are being investigated.
Among the anterior circulation variations, A1 segment hypoplasia and aplasia
of the anterior cerebral artery are the most frequent variations with a frequency of
16.6%. This is followed by bihemispheric anterior cerebral artery and azygos anterior
cerebral artery variation. The most common variation in the posterior system is the
fetal origin of the posterior cerebral artery with a frequency of 20.9%. Other common
variations observed in the posterior circulation are the infundibular dilatation of
posterior communican artery and duplication of the superior cerebellar artery.
In our study, the association of anterior communican artery aneurysms with
bihemispheric anterior cerebral artery and the anterior cerebral artery A1 segment
hypoplasia-aplasia are also investigated. When compared with normal group,
association of anterior cerebral artery A1 segment hypoplasia-aplasia with anterior
communicating artery aneurysms is found to be significant. Furthermore, there is
significant association with the distal anterior cerebral artery aneurysms and azygos
anterior cerebral artery variation.
When the results of the present study are considered, there is a frequent
association of specific cerebrovascular variations with aneurysms which raised a
possibility of these variations to have a role in aneurysm formation. An
interventionist needs to be aware of these neurovascular variations to determine the
appropriate treatment approach and protect patients from unnecessary interventions.
There will be a marked definitive improvement in the diagnosis and treatment plan of
these cerebrovascular pathologies with a better evaluation and understanding of these
variations.