Matematiksel problem çözmeye ilişkin inancın matematik öğretimi yeterliğine etkisi
The effect of belief in mathematical problem solving on mathematics teaching profi̇ci̇ency
Yazar: ÖZLEM ÖZCAN
Danışman: DOÇ. DR. ELİF ESRA ARIKAN
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Matematik Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Bu tezin konusu matematiksel problem çözmeye ilişkin inancın, matematik öğretimi yeterliği üzerindeki etkilerinin incelenmesidir. Bu çalışmanın amacı problem çözme süresince problem çözme ile ilgili inançların etki durumlarının  incelenmesi olup, amacı "öğrencilerin problem çözme sırasında etkilendikleri genel bilgibilimsel inançları ile matematik hakkındaki inançlarının, problem çözme süreçlerine olan etkileri" olan daha geniş bir çalışmanın alt odağıdır.  Araştırmanın örneklemini, 2021-2022 yılında  uygun örneklem tekniği ile Marmara Bölgesi'inde ulaşılabilen sınıf öğretmenliği ve ilköğretim matematik öğretmenliği öğrencilerinden 175 öğrenci oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında Hacıömeroğlu ve Taşkın'ın (2010) geliştirdiği, (Kloosterman & Stage tarafından 1992'de gerçekleştirdiği 24 maddelik) "Matematik Öğretimi Yeterlik Ölçeği" ile Esendemir, Ö., Çırak, S., & Samancıoğlu, M. (2015) tarafından geliştirilen "Problem Çözmeye Yönelik İnanç Ölçeği" kullanılmıştır. Veri toplama araçlarıyla toplanan nicel veriler bilgisayarda SPSS programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın problemlerinden, öğrencilerin  "Matematik Öğretimi Yeterlik Ölçeği" ölçeğinden ve bu ölçeğin alt boyutlarından aldığı puanlar ile "Matematiksel Problem Çözmeye Yönelik İnanç Ölçeği"nden ve bu ölçeğe ait boyutlardan almış olduğu puanlar arasındaki ilişkinin durumları, değişkenleri arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon katsayısı kullanılarak korelasyon analizi ile analiz edilerek aralarındaki ilişkilerin düzeyi meydana çıkarılmıştır. 

Bu çalışmada varılan bulgulara göre matematik yeterliği ölçeği toplam ile matematiğin yeri, problem çözmeye yönelik inanç ölçeği toplam puanı arasında anlamlı, orta ve pozitif bir ilişki, Matematik Öğretimi Yeterliği Ölçeği toplam ile matematiğin yeri, Problem Çözmeye Yönelik İnanç Ölçeği toplam puanı arasında anlamlı, zayıf ve pozitif bir ilişki bulgulanırken Matematik Öğretimi Yeterlik Ölçeği toplamında öğretmen adaylarının  matematiksel problem çözmeye yönelik inançlarında anlamlı bir ilişkiye rastlanmamıştır. 
Matematiksel Problem Çözmeye İlişkin İnançlar incelendiğinde ise  ölçeğin genelinde matematiksel beceri, matematiğin yeri ve problem çözme becerisi alt boyutlarında inançları orta düzeyde; problemi anlama ve matematiğin önemi alt boyutlarında ise inançları yüksek düzeyde bulgulanmıştır.
Elde edilen sonuçlara göre, matematiksel problemleri çözmeye ilişik inanç ölçeğine ait alt boyutların matematiksel problem çözmeye ilişkin inançlar ile matematik öğretimi yeterliğine etkisi üzerinde yordayıcı etkisinin olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The subject of this thesis is to examine the effects of belief in mathematical problem solving on mathematics teaching efficacy. The aim of this study is to examine the effects of beliefs about problem solving during problem solving, and it is the sub-focus of a larger study whose purpose is "the effects of students' general epistemological beliefs that are affected during problem solving and their beliefs about mathematics on problem solving processes". The sample of the research consists of 175 students from primary school and primary school mathematics teaching students who can be reached in the Marmara Region with the appropriate sampling technique in 2021-2022. Esendemir, Ö., Çırak, S., & Samancıoğlu, M. (2015) used the "Mathematics Teaching Proficiency Scale" (24-item developed by Kloosterman & Stage in 1992) developed by Hacıömeroğlu and Taşkın (2010) to collect data. The "Belief Scale for Problem Solving" developed was used. Quantitative data collected with data collection tools were analyzed using the SPSS program on the computer. One of the problems of the research, the status of the relationship between the scores of the students from the "Mathematics Teaching Efficiency Scale" and its sub-dimensions and the scores they got from the "Mathematical Problem Solving Belief Scale" and the dimensions of this scale, the relationships between the variables were analyzed using the Pearson correlation coefficient. analyzed and the level of relations between them was revealed.
According to the findings of this study, there is a significant, weak and positive relationship between the total mathematics proficiency scale and the place of mathematics, the total score of the belief scale towards problem solving. While a positive relationship was found, no significant difference was found in the pre-service teachers' beliefs about mathematical problem solving in the total of the Mathematics Teaching Proficiency Scale.
When the Beliefs Related to Mathematical Problem Solving are examined, the beliefs in the sub-dimensions of mathematical skills, the place of mathematics and problem solving skills are moderate in general; In the sub-dimensions of understanding the problem and the importance of mathematics, their beliefs were found to be high.
According to the results obtained, it was determined that the sub-dimensions of the scale of belief in solving mathematical problems had a predictive effect on beliefs about mathematical problem solving and the effect of mathematics teaching proficiency.