İnce kömürün santrifüjlü konsantratör ile zenginleştirilmesi
Upgrading fine coal with accelareted centrifugal concentrators
Yazar: EMRE AHMET KANTARCI
Danışman: DR. N. METİN CAN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining
Dizin: Kömür hazırlama sistemi = Coal preparation system ; Santrifüj ayırıcı = Centrifugal separator

Özet:
Artan enerji ihtiyaçları, sınırlı doğal kaynakların daha verimli ve etkin kullanılmasını önemli hale getirmiştir. Doğalgaz ve petrol kaynaklarının göreceli kısa vadede tükenecek olması, ülkeleri özkaynaklarını kullanmaya, bunu da en verimli şekilde yapmaya zorlamaktadır.Bu durum, her ülkenin özkaynakları arasında bulunan kömürün önemini giderek artırmakta; kömür rezervlerinin verimli kullanılmasını sağlamak üzere zenginleştirmede kullanılan alışıla gelmiş yöntemlerin de yeniden ele alınmasını, ayrıca daha verimli, etkili ve çevre sorunlarını önleyecek yöntemlerin araştırılmasını gerekli kılmaktadır.Madencilikte mekanik yöntemlerin kullanımının artmasıyla, ince tanelerin üretilmesi de artmıştır. Kömürde bu ince malzemenin, toplam üretimin % 20'si olması nedeniyle ince kömürün zenginleştirilmesi, ayrıca önemli hale gelmiştir.Bu çalışmada, göreceli yeni teknolojiler olan ve daha çok ağır minerallerin zenginleştirilmesinde kullanılan, santrifüjlü konsantratörlerin, ince kömürün zenginleştirilmesinde kullanılabilirliği araştırılmıştır.Araştırmada, linyit ve taş kömürü olmak üzere iki farklı özellikte kömür kullanılmıştır. Falcon L 40 SB yarı kesikli laboratuvar ölçekli konsantratör ile yapılan deneylerde, her iki kömür için ekipmanın her fiziksel parametrelerinden gravite kuvveti ve su basıncının her ikisinden de dört farklı koşul seçilmiştir.Yarı kesikli ayırıcı ile yapılan deneyler sonucunda elde edilen ürünlere yapılan analizlerden, linyit kömüründe önemli bir zenginleştirme olmadığı; taş kömüründe ise, ulaşışan kül yüzdelerinin tatmin edici olmadığı ortaya çıkmıştır.Analiz sonuçlarına bağlı olarak yapılan hesaplamalarda, kül uzaklaştırma verimi ve yanabilir kömür verim yüzdeleri bulunmuştur. Linyit kömürü ve taş kömürü için, diğerlerinden farklı çıkan deney sonuçlarıyla karşılaştırıldığında, bu verimlerin de beklenilen düzeyde olmadığı düşünülmektedir.Ekipmanın fiziksel parametrelerine bağlı olarak yapılan testler sonucunda, bu değişkenlerin zenginleştirmede etkili olmadığı ve temiz kömür elde edebilmek için kömürün konsantratörlerle işlenmesinin tek başına yeterli olmayacağı sonucuna varılmıştır. Piritik kükürtün flotasyon işlemi öncesi, kömürden uzaklaştırılmasına yönelik olarak, ön zenginleştirme ekipmanı olarak kullanılabileceği öngörülmektedir.Anahtar Sözcükler: Santrifüjlü konsantratörler, kömür zenginleştirme, Falcon konsantratör, ince kömür

Abstract:
Increasing necessity of energy makes the efficient and productive use of limited natural resources more important. In relatively near future, natural gas and oil resources are becoming depleted and as a result, countries are forced to use their own resources efficiently and effectively.This situation intensifies the importance of coal that exists in every country?s reserves, as well as obliges a reconsideration of the present washing and recovering technologies and research of more efficient and productive new beneficiation methods which also prevent possible environmental problems. The use of mechanical extractive mining methods becoming prevalent increases the production of fine materials. Fine coal upgrading additionally becomes another important subject to consider as a result of fine material being 20% of total production in coal.In this thesis, the possibility of using recent technologies, centrifuged concentrators which developed for recovering heavy minerals in fine coal upgrading are examined.In this research, two different kinds of coal have been examined. First coal type is lignite, tailing of a coal washing plant and other is hard coal which is run of mine. Both coals have been tested by Falcon L40 semi batch laboratory scale concentrator, with 4 different variables of each physical parameters, gravity force and water pressure, of equipment.Concentrate of experiments have been analyzed and observed showing that lignite coal could not be upgraded and the level of beneficiation of hard coal is not satisfactory.As a result, according to experiments carried with physical parameters of equipment, it is concluded that variables of the equipment are not effective and due to that it is not successful to process fine coals by only concentrators.Keywords : Enhanced gravity concentrators, coal washing, Falcon concentrator, fine coal