Atatürk Kitaplığı 973 numarada kayıtlı Mecmû'a-yı Eş'âr (çeviriyazılı metin-inceleme)
Mecmû'a-yi Eş'âr registered in Atatürk Library number 973 (translated text-analysing)
Yazar: YEŞİM YARAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA ALPTEKİN SARIOĞLU
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Atatürk Kitaplığı = Atatürk Library ; Mecmu`a-i Eş`ar = Mecmu`a-i Eş`ar ; Şiir = Poem ; Şiir mecmuaları = Poetry magazines

Özet:
Bu çalışmada İstanbul Büyükşehir Belediyesi Atatürk Kitaplığında, OE_Yz_0973 numarasıyla kayıtlı bulunan şiir mecmuasının 155b-191b varak aralığı işlenmektedir. İşleyişte, mecmuanın dışrak ve fiziki özelliklerinden içrek ve muhteva özelliklerine doğru bir gidişat takip edilmiştir. Bu sebeple birinci bölümde ilkin nüsha tavsifiyle fizik, sonra çeşitli alt başlıklar altında içerik ortaya konmuştur. İçerik, mecmuayı bütünüyle yansıtacak şekilde ayrıntılı sunulmaya çalışılmıştır. Burada mecmuanın tertibiyle ilgili fikir vermesi açısından tertip hâlinde olan ve olmayan unsurlardan başlanıp şairler ve şiir sayılarına, kullanılan nazım şekilleri ve aruz kalıplarına, son olarak muhteva özelliklerine yönelik bilgiler bulunmakta; bunlardan toplu görünümüne ihtiyaç duyulabilecek malumatın dökümünden oluşan tablolar yer almaktadır.
Mecmuanın tanıtıldığı "Tanıtım" bölümünü, mecmuanın tanıttıklarından oluşan "Tespitler" bölümü izlemektedir. Bu bölümün ilk kısmı mecmuanın tanıttığı, "divanlarda olmayan beyitler"i ihtiva etmektedir. Burada Muhibbî ve Zâtî divanlarında olmayan beyitlere yer verilmiştir. Bölümün ikinci kısmı "divanlarda aynıyla olmayan beyitler"dir ki, burada konu alınan, mecmuaların edebiyat tarihi içindeki işlevine ilişkin çıkarsamalara yönlendiren belirleyici nüsha farklarına sahip bir takım beyitlerdir. Divanlardakilerden farklı oluşlarının mecmualara özgü vardırdıkları çeşitli sonuçlar burada ifade edilmiştir. Bu bölüm çalışmayı, mecmuaların edebiyat tarihine yararlarını teyid ve bu mecmuanın da öylesi bir mecmua olduğunu tespit karakterine bürümüştür.
Mecmuaya dair takdim, tahlil ve tespitlerin olduğu ilk bölümün peşinde mecmuanın çeviriyazılı metni meskûndur. Şiirler mevcut divanlardakilerle mukayese edilmiş, nüsha farkları ve gerekli açıklamalar dipnotlarda belirtilmiştir. Çalışmanın bundan sonrası MESTAP tablosu; çalışma yekûnunun doğurduğu sonuç ve kaynakların sıralanmasını içermektedir.

Abstract:
In this study, the 155b-191b pages of the mecmua registered with the number OE_Yz_0973 in Istanbul Metropolitan Municipality Atatürk Library are handled. The course from the external and physical features to the internal and content features of the mecmua has been followed. For this reason, in the first chapter, the physical appearance of the mecmua, and then the content under various subheadings, are presented. The content was tried to be presented in detail to reflect the mecmua in its entirety. At the beginning of the study, there is information about the composition; poets and poetry; poetic forms and prosody patterns of the mecmua and tables related to them.
The "Introduction" section in which the mecmua is introduced, is followed by the section "Findings" consisting of the introductions of the mecmua. The first part of this chapter contains the "couplets not in divans" introduced by the mecmua. They are not in Muhibbî, Zâtî and Derzizâde Ulvî's divans. The second part of the chapter is "couplets that are not identical in divans". This section aims to reveal the importance of mecmuas in the history of literature and this mecmua is also an important one.
There is a translated text of the mecmua, after the first part of the mecmua which includes presentation, analysis and determinations. Poems were compared with existing divans. Copy differences are indicated in the footnotes. And there are also necessary explanations in the footnotes. The rest of the study includes the MESTAP table, results and resources.