Türk-Alman yazını kapsamında Emı̇ne Sevgı̇ Özdamar'ın Aynadakı̇ Avlu anlatısı ve Ayna-Avlu motı̇f dı̇yalektı̇ğı̇
Emine Sevgi Özdamars story Courtyard in the Mirror and the dialeclic of Mirror-Courtyard motif in the scope of Turkish-German literature
Yazar: SİNEM ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. ŞAHBENDER ÇORAKLI
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Alman Dili ve Edebiyatı = German Linguistics and Literature ; Batı Dilleri ve Edebiyatı = Western Linguistics and Literature
Dizin: Alman edebiyatı = German literature

Özet:
Edebiyat, yalnızca yazılı sanat değil, aynı zamanda sosyal bir bilim dalı olarak kabul edildiğinde, hem ufuk açan bir tarihi bağıntı, hem de hislerin kavrandığı bir sanat dalı olarak karşımıza çıkar. Ancak edebi metinleri anlamak, onları derinden kavramak için çeşitli prensiplerin arka planını edinmek gereklidir. Bu noktada kuramlar edebiyatın organları gibidir.
Emine Sevgi Özdamar, Türk- Alman Edebiyatı içerisinde çeşitli eserler yaratmış, farklı düşünme yetisiyle yazın alanda kendine muhteşem bir yer edinmiştir. Yazar yalnızca Türk-Alman Edebiyatı alanı içerisinde değil, diğer dillerin de içinde yer aldığı alanlarda dikkat çekmeyi başarmıştır.
Özdamar'ın Aynadaki Avlu adlı eseri, hem sosyolojik hem kültürel pek çok unsuru içinde barındırmakla birlikte, keyif verici bir betimleme ile yaşattığı duyguları eser içerisinde çarpıcı iki imge ile, öyküyü bambaşka bir boyuta taşımaktadır. Ayna ve Avlu imgeleri eser içerisinde sıklıkla karşılaşılan imgeler iken, imgelerin detaylandırılarak analiz edilmesi, okuyucunun deneyimlemediği duyguların esiri olduğunu fark ettiği bir edinime dönüşür.
Ayna imgesi, çeşitli kuramlarla bağdaştırılarak ele alınmış imgelerden biridir. Diğer yandan avlu, Türk kültüründe önemli bir imgedir. Her iki imgenin eser içerisindeki diyalektiği kültür zenginliğiyle sarmalanıp, okuyucunun zihninde çarpıcı bir tat bırakır.
Bu çerçevede gerçekleştirilen araştırmada, imge anlamanın bir edebi eserin bütünsel olarak anlaşılmasındaki temel etkileri üzerine odaklanılmış ve bu bağlamda bir dizi önemli unsur ele alınmıştır. İmge anlamayı etkileyen faktörlerin derinlemesine analizi, disipliner bilgilerin edebi eserlerin yorumlanmasında etkileyici bir rol oynamaktadır.
Ayrıca, yazarı tanımanın eserin anlamına olan etkileri de bu çalışmanın odak noktalarından biridir. Bir yazarın hayatı, eserlerinin yazılış sürecini, içsel motivasyonlarını ve eserlerindeki temaların köklerini anlamak açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu bağlamda, yazarın biyografik unsurları, eserlerin daha da derinlemesine çözümlenmesine olanak tanır. Yazarın hayatındaki deneyimler, eserlerin içsel zenginliğini besleyen temel unsurlardan biridir. Bu unsurların incelenmesi, edebi eserlerin sadece yüzeyde değil, aynı zamanda yazarın düşünsel dünyasındaki derinliklere inilerek anlaşılmasına katkıda bulunarak derin anlamayı sağlar.

Abstract:
When literature is not only considered as a form of written art but also acknowledged as a social science, it emerges as both an enlightening historical context and an art form that grasps emotions. However, comprehending literary texts and grasping them deeply requires acquiring the background of various principles. In this regard, theories are like the organs of literature.
Emine Sevgi Özdamar, having created various works within the realm of Turkish-German literature, has secured a magnificent place in the literary field with her diverse thinking abilities. The author has managed to stand out not only in the domain of Turkish-German literature but also in areas involving other languages.
Özdamar's work titled "Aynadaki Avlu" encapsulates numerous sociological and cultural elements, bringing forth enjoyable descriptions that vividly evoke emotions within the narrative with two striking images—Mirror and Courtyard. While these images are encountered frequently within the work, delving into the detailed analysis of these images transforms the reader into an admirer of emotions previously unknown.
The image of the mirror is one of the images that has been addressed in connection with various theories. On the other hand, the courtyard holds significant symbolism in Turkish culture. The dialectic of these two images, enveloped in cultural richness, leaves a bittersweet taste in the reader's mind.
In the conducted research, the focus was on the fundamental impacts of image understanding on the holistic comprehension of a literary work. In this context, a series of essential factors influencing image understanding were thoroughly analyzed, emphasizing the importance of interdisciplinary knowledge in interpreting literary works.
Furthermore, the effects of knowing the author on the meaning of the work are another focal point of this study. Understanding a writer's life holds critical importance in comprehending the process of how works are written, the internal motivations, and the origins of the themes within the works. In this regard, the biographical elements of the author allow for a deeper analysis of literary works. The examination of these elements contributes to understanding literary works not only on the surface but also by delving into the depths of the author's intellectual universe.