2007-2010 yılları arasında kliniğimizde tedavi edilen baş ve boyun kanserli hastaların retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of patients with head and neck cancer treated in our clinic between 2007 and 2010
Yazar: EBRU ATASEVER AKKAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BİRSEN YÜCEL
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyasyon Onkolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Antineoplastik ajanlar = Antineoplastic agents ; Boyun = Neck ; Kafa ve boyun neoplazmları = Head and neck neoplasms ; Karsinoma-yassı hücreli = Carcinoma-squamous cell ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Radyoterapi = Radiotherapy ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu çalışmada Ocak 2007- Ekim 2010 tarihleri arasında Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi Kliniği'ne başvuran baş ve boyun kanseri (BBK) tanısı konmuş 82 hastanın dosyası retrospektif olarak incelenmiştir.Bu çalışma kapsamında BBK'lı hastaların; sigara, alkol, komorbid hastalıklarla ilişkisi, cinsiyete göre dağılımı, tümör lokalizasyonu, tümörün histolojik tiplere göre dağılımı, tümör evresi ve evrelere göre tedavi modaliteleri, metastaz ve ikinci primer tümör lokalizasyonları, kemoterapide kullanılan kemoterapötik ajanlar, radyoterapinin, kemoterapinin, cerrahinin ve bu tedavi modalitelerinin kombine kullanımının sağ kalıma etkisi, yan etkileri ve bu tedavilerin hastaların yaşam kalitesi üzerine olan etkileri araştırıldı.Kliniğimize başvuran hastaların 72'si erkek (%88) ve 10'u kadın (%12) idi. Hastalarda en sık 69 olguyla (%84) yassı hücreli karsinom görüldü. Otuzyedi hasta (%46) ile larenks kanseri ve 21 (%26) hasta ile oral kavite kanseri hastaların büyük kısmını oluşturmakta idi. Hastalardan 28 hasta (%34) erken evrede, 51 hasta (%62) ise lokal ileri evrede, 3 (%4) hasta ise metastatik evrede teşhis edildi.Tüm hastalarda ortanca sağkalım 34 ay, 2 yıllık sağkalım ise %58 olarak bulunmuştur. Larenks kanserinde 2 yıllık sağkalım %62, nazofarenks kanserinde %85, parahipofarenks ve paranazal sinüs kanserinde %25, oral kavite kanserinde %52 olarak bulundu. Erken evre (I-II) hastalarımızda 2 yıllık genel sağkalım %75, lokal ileri hastalıkta (III-IVA ve B) %51 ve metastatik hastalıkta ise ortanca sağkalım 10 ay olarak bulundu.Hastalarımızda tedaviye bağlı olarak en sık gelişen yan etki mukozit ve kilo kaybıydı. Nötropeni, nötropenik ateş ve mukozit kemoradyoterapi yapılan hastalarda daha fazla görülmüştür. Çalışmamızdaki hastalar, radyoterapi başlangıcı, ortası, bitimi, 1 ay ve 6 ay sonrasında BBK'da yaşam kalite ölçeği olan European Organisation for Research and Treatment of Cancer, Questionnaire module to be used in Quality of Life assessments in Head and Neck Cancer (EORTC QLQ-H&N35) formlarıyla tümör lokalizasyonu, evre, uygulanan tedaviler ve tedavi yanıtına göre değerlendirildi. Bu sonuçlara göre, semptom skorlarının olumsuz yönde etkilendiğini ve bunun da hayat kalitesini etkilediği bulundu.

Abstract:
In this study, 82 patients diagnosed with head and neck cancer (HNC) who admitted to Cumhuriyet University, Faculty of Medicine, Radiation Oncology Clinic between January 2007- October 2010 were investigated retrospectively.Relationship of patients with HNC with cigarette, alcohol and comorbid disease, their distribution in respect of gender, tumor localization, distribution of the tumor according to histological types, tumor stage and their treatment modalities according to stages, metastasis and the second primary tumor localizations used chemotherapeutic agents, effects of radiotherapy, chemotherapy, surgery and combined usage of these therapy modalities on survival, their side effects and effects of these therapies on life quality of patients were investigated. In the study 72 (88%) of patients who admitted to our clinic were male and 10 (12%) were female. Squamous cell carcinoma was observed most frequently with 69 (84%) cases in patients. Thirty seven patients (46%) with larynx cancer and 21 (26%) patients with oral cavity cancer. Twenty eight (34%) patients of patients were diagnosed in the early stage, 51(62%) patients in local advanced stage and 3 (4%) patients in metastatic stage. Median survival and 2-years survival were found in all patients respectively 34 month and 58%. Two-years overall survival was 62% in larynx cancer, 85% in nasopharynx cancer, 25% in parahypopharynx and paranasal sinus cancers and 52% in oral cavity cancer. Two-years overall survival was 75% for early stage (I-II) patients, %51 for locally advanced disease (III-IVA and B) and median survival in the metastatic disease was 2,5 months. The most frequenly treatment-related side effects were mucositis and loss of weight. Neutropenia, neutropenic fever and mucositis were seen more in patients who received chemoradiotherapy. Patients were evaluated in the beginning, middle, end of radiotherapy, after 1 month and 6 months with European Organisation for Research and Treatment of Cancer, Questionnaire module to be used in Quality of Life assessments in Head and Neck Cancer (EORTC QLQ-H&N35) forms which are life quality scales in HNC according to tumor localization, stage, underwent therapies and response to the therapy. According to these results, it was found that symptom scores were affected negatively because of therapy and this affected the quality of life.