Opiyat ve stimulan kullanımı olan kişilerde madde kullanım bozukluğu şiddetinin yaşam üzerine olan etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of the effects of substance use disorder severity on life in people with opioid and stimulant use
Yazar: ECE KUTSAL
Danışman: DOÇ. DR. HABİB ERENSOY
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Opiyat alkaloidleri = Opiate alkaloids ; Uyarıcılar = Stimulants ; Yaşam = Life ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Yaşam süreci = Life process

Özet:
Madde kullanım bozukluğu bir tür rahatsızlık olarak tanımlanmaktadır. Opiyatlar ve stimulanlar olarak iki kategoride incelenen maddeler madde kullanım bozukluğu yapabilmektedir. Yürütülen araştırmada opiyat ve stimulan kullanımı olan kişilerde madde kullanım bozukluğu şiddetinin yaşam üzerine olan etkileri incelenmiştir. Araştırmaya Moodist Hastanesinde madde kullanım bozukluğu tanısı alarak yatış yapmakta olan 630 hasta katılmıştır. Katılımcıların %6,2'si kadın iken %93,8'i erkektir. Katılımcıların yaşları 18 ile 59 arasında değişmektedir. Ortalama yaş ise 31,33'tür.  Alkol, yatıştırıcı ve uçucu madde kullanımı olan kişiler araştırmaya dahil edilmemiştir. Aynı zamanda aktif psikotik belirtileri olan hastalar da araştırmadan dışlanmıştır.
Araştırmaya katılan kişilere yatış sürecinde Madde kullanım bozukluğu Profil İndeksi Klinik Form (BAPİ-K) klinisyen tarafından uygulanmıştır. Çalışmaya katılan kişilerin verileri, geriye dönük olarak taranmıştır. Toplanan verilerin tüm istatistiksel analizleri SPSS 22 paket program ile yapılmıştır. Tanımlayıcı istatistiksel analizlerde sürekli değişkenler için ortalama ve standart sapma; kategorik değişkenler için frekans ve yüzde değerleri verilmiştir. Stimulan kullanımı ile opiyat kullanımının yaşam üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması Bağlantısız Örnekleler için t Test ile ve Ki-Kare Testi ile yapılmıştır.
Elde edilen bulgulara göre opiyat ve stimulan kullanımının yaşama etkisi üzerinde çeşitli farklılıklar bulunmaktadır. Opiyat kullanımı stimulan kullanımına kıyasla genel olarak yaşam, bağımlılık şiddeti, eğitim ve iş yaşamı ve adli süreçler üzerinde daha etkilidir. Ayrıca, bağımlılık şiddeti ile maddenin yaşam üzerindeki etkisi arasında çok yüksek ve pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur.

Abstract:
Substance use disorder is a type of disorder. Substances examined in two categories as opiates and stimulants can cause substance use disorder. In this study, the effects of substance use disorder severity on life in people who use opiates and stimulants were examined. In total 630 patients who were hospitalized in Moodist Hospital with the diagnosis of substance use disorder participated in the study. While 6.2% of the participants were female, 93.8% were male. The ages of the participants ranged from 18 to 59. The average age was 31.33. People with alcohol, sedative and volatile substance use were not included in the study. Patients with active psychotic symptoms were also excluded from the study.
The Substance Use Disorder Profile Index Clinical Form (BAPI-C) was administered by the clinician to the participants during the hospitalization process. The data of the people participating in the study were scanned retrospectively. All statistical analyzes of the collected data were made with SPSS 22 package program. Mean and standard deviation for continuous variables in descriptive statistical analyses; Frequency and percentage values are given for categorical variables. Comparison of the effects of stimulant use and opiate use on life was made with the t-Test for Independent Samples and the Chi-Square Test.
According to the findings, there are various differences on the effects of opiate and stimulant addiction on life. Opiate use is more effective on life, addiction severity, education and work life and forensic processes in general compared to stimulant use. In addition, a very high and positive relationship was found between the severity of addiction and the effect of the substance on life.