Somali'de tekâfül (İslami sigortacılık) ve risk yönetimi
Tekâful (Islamic insurance) and risk management in Somalia
Yazar: ABDIWALI MOHAMED HUSSEIN
Danışman: PROF. DR. ADEM ESEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam İktisadı ve Finansı Ana Bilim Dalı / İslam Ekonomisi ve Finans Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Sigortacılık = Insurance
Dizin: Kurumsal risk yönetimi = Enterprise risk management ; Sosyal sigortalar = Social insurances

Özet:
Bu araştırmada Somali'de risk yönetimi açısından sigorta (tekafül) sisteminin işleyişi, gelişimi ve sorunlarıyla ilgili vatandaşların görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın modeli nitel araştırmalarda kullanılan durum çalışması modelidir. Araştırmanın verileri Somalili 12 vatandaştan yüz yüze görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Görüşme formunda yarı yapılandırılmış 16 adet soru yer almaktadır. Sorular araştırmanın amacına uygun olarak detaylı bir şekilde veri elde edebilmek için açık uçlu olarak sorulmuş ve elde edilen veriler içerik analizi tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. 
Yapılan analiz neticesinde Somalililerin sigorta/tekafül sistemine ihtiyaç duydukları, sigorta/tekafül sisteminin risklere ve zararlara karşı koruma sağladığına inandıkları, sigortanın güvenli olmadığını düşünenlerin sınırlı sayıda olduğu, sigorta yaptırmanın oranının yüksek olduğu ve en çok tercih edilen sigorta türlerinin sağlık ve araç sigortası olduğu, önceki sigorta tecrübelerinin beklentileri karşılamaması nedeniyle sınırlı sayıda olumsuzluklar yaşanmış olsa dahi genel olarak sigorta/tekafül sistemine bakışlarının olumlu olduğu belirlenmiştir. Ayrıca Somalililerin sigorta/tekafül sisteminin yeterince gelişmemiş olduğuna ve bilinirliğinin ve kullanımının az olduğuna ve sistemin potansiyelinin yüksek olduğuna, gelişmeye açık olduğuna ve gerekli adımlar atılırsa bu sistemin gelişeceğine inandıkları, devletten sigorta şirketleri için teşvik edici uygulamalar geliştirmesi ve devletin sigorta/tekafül sisteminin gelişmesi için yasal düzenlemelerin yapılması gerektiğine inandıkları belirlenmiştir. 
Çalışmadan elde edilen bu bulgular doğrultusunda sigorta/tekafül sisteminin potansiyelinin tam olarak ortaya çıkartılabilmesi için sigortacılığın halka yaygın ve etkili bir şekilde anlatılması ve sigortanın fayda ve zararlarının ortaya konulması,  sigorta ve sigortacılıkla ilgili lise ve üniversitelerde eğitimlerin verilmesi, etkili,  şeffaf ve adil bir sigorta sisteminin kurulması, sigorta şirketlerinin açılması için teşvik yapılması ve sigorta şirketleri için etkili yaptırımların getirilmesi önerilmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Tekafül Sigortacılık, Risk Yönetimi, Somali

Abstract:
In this research, it is aimed to determine the views of the citizens about the functioning, development and problems of the insurance (takaful) system in terms of risk management in Somalia. The model of the research is the case study model used in qualitative research. The data of the study were collected from 12 Somali citizens by face-to-face interview technique. There are 16 semi-structured questions in the interview form. In order to obtain detailed data in accordance with the purpose of the research, the questions were asked as open-ended and the obtained data were analyzed using the content analysis technique.
As a result of the analysis, it has been determined that Somalis need the insurance/takaful system, they believe that the insurance/takaful system provides protection against risks and losses, the number of people who think that insurance is not safe, the rate of having insurance is high, and the most preferred insurance types are health and vehicle insurance. Although there were a limited number of negativities due to the fact that their insurance experience did not meet the expectations, it was determined that their view of the insurance/takaful system was generally positive. In addition, Somalis believe that the insurance/takaful system is not developed enough, that the awareness and use of the system is low, that the system has a high potential, that it is open to development and that this system will develop if necessary steps are taken, that the state should develop incentive practices for insurance companies and that the state should legislate for the development of the insurance/takaful system. It was determined that they believed that regulations should be made.
In line with these findings obtained from the study, in order to fully reveal the potential of the insurance/takaful system, it is necessary to explain the insurance to the public in a widespread and effective way and to reveal the benefits and harms of insurance, to provide trainings in insurance and insurance in high schools and universities, to ensure an effective, transparent and fair insurance system. establishment of insurance companies, incentives for the establishment of insurance companies and effective sanctions for insurance companies.

Keywords: Tekaful Insurance, Risk Management, Somalia