Milli Şef döneminde devlet-köylü ve mülkiyet ilişkileri (1938-1950)
State, peasant and property relations in the period of National Chief
Yazar: SEYİT DEMİR
Danışman: PROF. DR. KEMAL YAKUT
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Cumhuriyet tarihi = Republic history ; Köy odaları = Village rooms ; Köyler = Villages ; Köylü politikası = Peasant policy ; Köylülük = Being a villager ; Milli Şef Dönemi = Milli Şef Period ; Mülkiyet = Property

Özet:
Atatürk'ün vefatı ile iktidara gelen İsmet İnönü ile başlayan Milli Şef Dönemi, Türk demokrasi tarihinde kendine has özellikleri olan bir dönem olarak bilinmektedir. Atatürk ilke ve inkılapları temelinde belirlenen yol haritasının takip edildiği bu dönem, aynı zamanda bir demokrasi serüvenidir. İkinci Dünya Savaşı sırasında ittifak dışı kalan Türkiye, tarafsızlık politikasını benimsemiştir. Bu dönemde, ülke ve dünya siyasetini olağanüstü durumlar belirlemiştir. Milli Şef yönetimindeki Türkiye'nin de bazı zorunlu politikalar izlemesine sebep olmuştur. Hem Atatürk dönemi inkılaplarını ilerletmek ve kökleşmesini sağlamak hem de savaşın yükünü halka yansıtmamak politikası, Milli Şef politikasının birçok alanda çökmesine sebep olmuştur. Savaş ekonomisini hafifletmek amacı ile uygulanan vergilendirme politikası devletin nakit ihtiyacını çözerken halkın da sefalete sürüklenmesine sebep olmuştur. Ülkenin siyasi, sosyal ve ekonomik dinamiklerinin bizzat devlet müdahalesi ile normalize edilmeye çalışıldığı bu dönem, otoriter bir yönetim anlayışının takip edilmesine neden olmuştur. Toprak mülkiyeti ve ekonomik reform politikalarının izlenmesi yoluyla yakalanmaya çalışılan refah, Milli Şef'in kendi sonunu hazırlayacak bazı yeni gelişmelere de kapı aralamıştır. Çalışmanın birinci bölümünde Atatürk döneminde köy ve köylülere yönelik uygulanan ekonomik politikalar incelenmiştir. Çalışmanın ikinci ve üçüncü bölümleri ise daha çok, bu dönem hükümetleri politikaları ekseninde izlenen köy, köylü ve mülkiyet politikaları incelenmiştir. Çok partili siyasal yaşama geçişle beraber son bulan bu dönem, geride, demokratik yaşam anlayışı ile bağdaşmayan bir yönetim anlayışı bırakmıştır.

Anahtar Sözcükler: Milli Şef, Türkiye Cumhuriyeti, Toprak, Tarım, Mülkiyet

Abstract:
The National Chief Period, which began with İsmet İnönü, who came to power with the death of Atatürk, is known as a period with unique characteristics in Turkish history of democracy. This period in which the road map determined on the basis of Atatürk's principles and revolutions is followed also an adventure of democracy. Turkey remains outside the alliance during the Second World War.Turkey has adopted a policy of neutrality. During this period, extraordinary situations determined the politics of the country and the world. Turkey also some mandatory policies has led to the monitoring of the management of National Chief. The policy of advancing and rooting the reforms of the Atatürk period and not failing to support the burden of war on the people has caused the National Chief policy to collapse in many areas. The taxation policy implemented in order to alleviate the war economy caused the public to drift into misery while solving the cash needs of the state. This period in which the political, social and economic dynamics of the country was attempted to be normalized by the state intervention itself, led to an authoritarian approach to governance. The prosperity that was sought through land ownership and economic reform policies has opened the door to some new developments that will prepare the National Chief for its own end. In the first part of the study, economic policies applied to villages and peasants in Atatürk period were examined. In the second and third parts of the study, the policies of villages, peasants and property which are followed in the direction of the policies of the governments of this period are examined. This period, which ended with the transition to multi-party political life, left behind a conception of government incompatible with the understanding of democratic life.

Keywords: National Chief, Turkey, soil, agriculture, property