İlaç hatalarında ve hataların raporlanmasında hemşirelerin bilgi ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of nurses' knowledge and behaviors in medication errors and error reporting
Yazar: EZGİ CEYLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHTAP SAVRAN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Davranış = Behavior ; Davranış = Behavior ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Raporlama = Reporting ; Tedavi hataları = Medication errors ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Amaç: Yapılan çalışmada hemşirelerin ilaç hataları ve ilaç hatalarının raporlanması hakkındaki bilgi ve davranışlarının değerlendirilmesi ile hatalı tutumlara ışık tutarak hasta ve ilaç güvenliğine katkı sağlamak amaçlanmıştır.
Hemşireler ilacın isteminden uygulama sonrası gözlemine kadar olan süreçte etkin rol almaktadır. Tıbbi hata türlerinden biri olan ilaç hataları bu sebeple genellikle hemşireler tarafından gerçekleştirilmektedir. Hataları saptamak amacıyla hata raporlama sistemleri kullanılmaktadır. Türkiye'de bu amaçla Güvenlik Raporlama Sistemi (GRS) kullanılmaktadır. 
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel olan çalışma 25 Ocak-28 Şubat 2021 arasında Burdur Devlet Hastanesinde yürütülmüştür. Etik Kurul ve Kurum izinleri sonrası, gönüllü 178 hemşireye "Sosyodemografik bilgi formu" ve "İlaç Hatalarında ve Hataların Raporlanmasında Hemşirelerin Bilgi ve Davranışlarının Tanımlanması Ölçeği"ni içeren anket uygulanmıştır ve doğru cevaplara ait yüzde puan hesaplanmıştır. Verilerin analizinde aritmetik ortalama, standart sapma, yüzde dağılım, korelasyon hesaplanmıştır. 
Bulgular: Hemşirelerin toplam ortalama puanı 47,42 bulunmuştur. Toplam ortalama puan ile eğitim düzeyi arasında (p: 0,672) ve toplam ortalama puan ile çalışılan birim arasında (p: 0,178) anlamlı ilişki bulunmamıştır. Alınan toplam ortalama puan ile yaş (r: 0,238); mesleki deneyim yılı (r: 0,229); kurumdaki deneyim yılı (r: 0,183) arasında pozitif yönlü orta düzeyde anlamlı ilişki vardır. En yüksek doğru cevap (%94,4) hastanın kimlik doğrulamasının yapılmasına aittir. 
Sonuç: Çalışmamızdaki toplam ortalama puan düzeyi orta seviyededir. Olumlu davranışların yönetim tarafından desteklenmesi, hemşirelerin mezuniyet öncesi ve sonrasında bilgilerinin tazelenmesi hasta ve ilaç güvenliğini olumlu yönde etkileyecektir.

Abstract:
Objective: The aim of the study was to contribute to safety of patient and drug by shedding light on erroneous attitudes by evaluating nurses' knowledge and behaviors about medication errors and errors reporting. 
Nurses play an active role in the process from the request of the drug to post-application observation. For this reason, medication errors, which are one of the types of medical errors, are usually carried out by nurses. Error reporting systems are used to detect errors. In Turkey, Security Reporting System (GRS) is used for this purpose. 
Materials and Methods: Our descriptive-cross-sectional study was conducted in Burdur State Hospital between January 25 and February 28, 2021. After the Ethics Committee and Institutional approval, 178 volunteer nurses were administered a "Sociodemographic Information Form" and a questionnaire including "The Scale of Nurses' Information and Behaviors in Medication Errors and Errors Reporting".  In the analysis of the data, percentages points for correct answers, the arithmetic mean, standard deviation, percentage distribution, and correlation were calculated.
Results: The total mean score of the nurses was found to be 47.42. No significant relationship was found between the total average score and the education level (p: 0.672) and between the total mean score and the department (p: 0.178). There is a moderately significant positive correlation between the total average score and age (r: 0,238), years of professional experience (r: 0,229), and years of experience in the institution (r: 0.183). The highest correct answer (94.4%) was in the question about the patient's identity verification.
Conclusion: The total average score level in our study is moderate. Supporting positive behaviors by the management and refreshing nurses' knowledge before and after graduation will positively affect the patient and drug safety.