Aile öngörülemezliği, ebeveyn tutumları ve duygu düzenleme güçlüğünün geç ergenlik dönemindeki kişilik bozukluklarını yordayıcı etkilerinin incelenmesi
Examination of the predictor effects of family unpredictability, parental attitudes and difficulties in emotional regulation on personality disorders in late adolescent
Yazar: MELİKE KALKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF BİLGE
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aile öngörülmezliği = Family unpredictability ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Duygu düzenleme güçlüğü = Emotion dysregulation ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Ergenlik problemleri = Adolescence problems ; Geç ergenlik = Late adolescence ; Kişilik bozuklukları = Personality disorders

Özet:
Bu araştırmanın amacı, geç ergenlik dönemindeki kişilik bozukluklarının aile öngörülemezliği, anne baba tutumları ve duygu düzenleme güçlüğü ile ilişkilerini incelemek ve aile öngörülemezliği, anne baba tutumları ve duygu düzenleme güçlüğünün kişilik bozukluğu türlerini ne derecede yordadığını tespit etmektir. Araştırma yaş aralığı 18-24, yaş ortalaması 21,4 (Ss=1,7) olan, 254'ü kız (%64,3), 141'i erkek (%34,7) toplam 395 katılımcının oluşturduğu toplum örnekleminde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın amacına yönelik Demografik Bilgi Formu, Ergenler İçin Psikolojik Bozukluklar Envanteri Kişilik Bozuklukları Formu, Geçmişe Dönük Aile Öngörülemezliği Ölçeği, Ana Baba Tutum Ölçeği ve Duygu Düzenleme Ölçeği-Kısa Form kullanılmıştır. 
Ergenlerde kişilik bozuklukları arasındaki ilişkilerin tespiti için Pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı analizi yapılmıştır. Aile öngörülemezliği alt boyutları, anne baba tutumları ve duygu düzenleme güçlüğünün yordama gücünün düzeylerinin tespiti için ise hiyerarşik regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. 
Araştırma sonucunda duygu düzenleme güçlüğü ile ergenlerde görülen tüm kişilik bozuklukları arasında anlamlı korelasyon katsayıları tespit edilmiş, farklı anne baba tutumları ve aile öngörülemezliği alt boyutları ile farklı kişilik bozuklukları arasında da yine anlamlı korelasyon katsayıları elde edilmiştir. Ayrıca aile öngörülemezliği alt boyutları, anne baba tutumları ile duygu düzenleme güçlüğü puanları kişilik bozukluğu türlerini farklı kombinasyonlarda anlamlı derecede yordamıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationships between family unpredictability, parental attitude, emotion regulation difficulty and personality disorders in late adolescence, and to determine to what extent family unpredictability, parental attitudes and difficulty in emotion regulation predict personality disorder types in late adolescents. 
In this respect, Demographic Information Form, Inventory of Psychological Disorders for Adolescents-Personality Disorders Form (PDIA-PDF), Parental Attitude Scale, Retrospective Family Unpredictablity Scale (Retro-FUS) and Difficulties in Emotion Regulation Scale-Brief Form (DERS-16) were used in the study. The research was conducted with the university students composed of total 395 participants, including 254 girls (65,3%), 141 men (34,7%). The age range was between 18-24 and the mean age of participants was 21,4 (Ss=1,7).
As a result of the study, significant correlation coefficients were determined between emotion regulation difficulties and all personality disorders, and significant correlation coefficients were determined between two variables (with different parental attitudes and family unpredictability sub-dimensions) and different personality disorders. In addition, family unpredictability sub-dimensions, parental attitudes and difficulty in emotion regulation scores in different combinations significantly predicted personality disorder types.