Oral tutulumu olan ve olmayan liken planus hastalarında dental seri yama testi sonuçlarının karşılaştırılması
Comparison of the dental serial patch test outcomes of lichen planus patients with and without oral involvement
Yazar: NİHAL ALTUNIŞIK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERPİL ŞENER
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dermatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Ağız = Mouth ; Ağız hastalıkları = Mouth diseases ; Liken planus = Lichen planus ; Testler = Tests ; Yama testi = Patch tests

Özet:
Amaç: Liken planus, kronik ve inflamatuvar bir deri hastalığıdır. Liken planus etyolojisinde birçok hastalık ve ajanın rolü üzerinde durulmaktadır. Diş tedavi materyalleri etyolojide suçlanan faktörlerden biridir. Bu bakımdan dental restoratif materyallerin liken planus etyolojisinde rolü olup olmadığının belirlenmesi ve oral tutulum izlenmeyen klinik tiplerde dental materyallerin hastalık üzerindeki etkisini saptamak için oral tutulumu olan ve olmayan liken planus hastalarında dental seri yama testi sonuçlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve yöntem: Çalışmaya İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı ve İnönü Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi Anabilim Dalı polikliniğine başvuran, klinik ve/veya histopatolojik olarak tanı almış, oral tutulumu olan 19, oral tutulumu olmayan 19 toplam 38 liken planus hastası dahil edildi. Tüm hastalara dental seri yama testi uygulandı.
Bulgular: 19 oral tutulumu olan liken planus hastasının 14?ünde (%73,7), 19 oral tutulumu olmayan liken planus hastasının 15?inde (%78,9) dental seri yama testi sonucunda en az bir maddeye karşı pozitif reaksiyon saptandı. Oral tutulumu olan ve olmayan grup arasında yama testi pozitifliği yönünden anlamlı bir fark yoktu (p= ). Oral liken planus grubunda, yama testi sonucunda en sık pozitif reaksiyon veren allerjenler; %23,3 ile copper sulfate ve cobalt(II) chloride hexahydrate olarak bulundu. Oral tutulumu olmayan grupta ise en sık pozitif reaksiyon saptanan allerjen %47,3 ile copper sulfate olarak saptandı.
Sonuç: Oral tutulumu olan ve olmayan grupta dental seri yama testi pozitiflik oranlarının ve pozitif reaksiyon saptanan allerjenlerin benzer olması OLP dışındaki klinik tiplerde de dental restoratif materyallerin hastalığı tetikleyebileceğini desteklemektedir. Daha önceki çalışmalarda kontakt  allerjenlerin daha çok oral tutulumu olan hastalardaki etkisi üzerinde durulmaktadır. Bu nedenle oral tutulumun olmadığı olgularda dental restoratif materyallerin etyolojide rolü olup olmadığının net olarak ortaya konabilmesi için daha geniş serilerde çalışma yapılması uygun olabilir.

Anahtar kelimeler: Liken planus, oral tutulum, dental seri yama testi

Abstract:
Aim: Lichen planus is a chronic and inflammatory cutaneous disease. Numereous diseases and agents have been accused in the etiology of LP. The materials used in dental treatment are of these factors. In order to determine whether the dental restorative materials act in the etiology of LP and to detect the effect of dental materials in cases where there is not oral involvement we aimed to compare the outcomes of dental series patch test in the patients with and without oral involvement.
Material and Method: The study involved a total of 38 patients who admitted to İnönü University Medical Faculty Dermatology Department and İnönü University Dentistry Faculty Oral and Maxillofacial Surgery Department and diagnosed with LP clinically and/or histopathologically.19 of the patients had oral involvement and the other 19 patients had no oral involvement. All of the patients received dental serial patch test.
Results: 14 of the 19 patients with oral involvement (%73.7) and 15 of the patients without oral involvement (%78.9) showd positive reaction against at least one material. There was not a statistically significant difference between the groups in terms of patch test positiveness (p=1.00). The allergants that mostly showd positive reaction against patch test in the group with oral involvement were copper sulfate and cobalt (II) cloride hexahydrate (%23.3). In the group without oral involvement the allergant that showd positive reaction mostly was copper sulfate (%47.3).
Conclusion: The similarity of the allergants that showd positive reaction and the rate of positiveness of dental serial patch test in the groups with and without oral involvement promotes that the dental restorative materials may trigger the disease even in cases without OLP. In recent researches the effects of contact allergants in the patients with oral involvement were studied. Therefore, larger series of studies are needed to determine whether the dental restorative materials act in the etiology of the cases with LP that have no oral involvement.

	Key words: Lichen planus, oral involvement, dental series patch test