Merğinânî'nin el-Hidâye adlı eserinde muamelatla ilgili İmam Şafiî'ye nispet ettiği görüşlerin Şafiî kaynaklarla karşılaştırılması
Comparing the muamalat views in merginani's al-Hidaya which are related to İmam Shafi with Shafi'i sources
Yazar: HÜSAMETTİN ECER
Danışman: PROF. DR. HALİT ÇALIŞ
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Din = Religion
Dizin: El-Hidaye = Al-Hidaye ; Hanefiler = Hanifies ; Merginani = Merginani ; Mezhepler = Sects ; İmam Şafii = İmam Şafii ; İslamiyet = Islam ; Şafiler = Shafis

Özet:
Bu çalışmamızda Hanefî mezhebinde çok değerli ve muteber olan, kendisine şerh ve haşiyelerin yazıldığı el-Hidâye Şerhu Bidâyeti'l-Mubtedî' de İmam Şâfiî'ye nispet edilen görüşlerin muâmelât bölümünün Şâfiî kaynaklarda tahlil ve tespitini yapmaya gayret ettik.
Tez çalışmamızı iki ana başlık altında ele aldık; birinci bölümde muâmelâtın özel hukukunu teşkil eden satım sözleşmesi, (bûyu') sarf, havale, kefâle, vekâlet, vedîa, âriyet, gasp icâre, vasiyet şuf'a, me'zûn, hacr, kısmet, musâkât, rehin, lukata, ikrâh, da'vâ, sulh ve hibe bahislerini, ikinci bölümde ise, kamu hukukunun içerisinde yer alan, edebu'l-kâdî, hırsızlık, meâkil, cinâyât, ikrâr, siyer, vakıf, şahitlik, diyât ve hudûd bahislerini işlemeye çalıştık.
Konuları ele alırken, ilk kısımda el-Hidâye'de, İmam Şâfiî'ye atfedilen görüşleri, ikinci kısımdaysa bu görüşlerin Şâfiî kaynaklarla karşılaştırılması şeklinde işlemeye gayret ettik. el-Hidâye'de geçen ve İmam Şâfiî'nin görüşlerine muhalif olan meseleleri el-Hidâye üzerine yazılan şerhlerden; Bâbertî'nin el-Î'nâye'si, Aynî'nin el-Binâye'si İbnu'l-Humâm'ın Fethu'l-Kadîr'ini inceleyip, isabetsiz meseleleri ve sebeplerini tahkik etmeye gayret ettik. Bununla beraber Şâfiî kaynaklarından el-Umm'u, Müzenî'nin Muhtasar'ını, Şîrâzî'nin el-Muhhezzeb ve et-Tenbih'ini, Mâverdî'nin el-Hâvi'l-Kebîr'ini, Cüveynî'nin Nihâetu'l-Matlab'ını inceleyip konuyla alakalı en net ve kısa ifadeleri çalışmamıza almaya çalıştık. Eğer kaynaklarda bir ihtilaf söz konusuysa ihtilaflara değinmeye gayret ettik. Ayrıca her konuyu kendi içinde inceleyip tahlil etmeye ve ihtilaflara değinmeye gayret gösterdik.

Abstract:
In this work, we have tried to analyse and identify Imam al-Shafi'i sources about Muamalat views which are related to Imam Shafi'i in al-Hidâye Sharhu Bidâyet al-Mubtedi, which many sharh and khashiye were written on it, and which is very valuable and worthy for Hanafi sect.
We have discussed our thesis work under two main headings; in the first part, we have discussed the topics which constitute the special law of Muamalat such as; sale contract, (bûyu') sarf, havale, kefâle, vekâlet, vedîa, âriyet, seizure, icâre, vasiyet, şuf'a, me'zûn, hacr, kısmet, musâkât, rehin (hypothec), lukata, ikrâh, da'vâ, sulh and hibe (peace and grant), and in the second part, we have discussed the topics which are in the public law such as; edebu'l-kâdî, robbery, meâkil, cinâyât (murder) , ikrâr, siyer, vakıf, testimony, diyât and hudûd.
In the approaching the issues, in the first section we have tried to treat the views which are related to Imam Shafi'i and in the second section, we have tried to treat comparing such views with Shafi'i sources. We have tried to investigate the issues in the al-Hidaye, which are opposite to the views of Imam Shafi'i, from the Sharhs on al-Hidaya such as Bâbertî's al-Î'nâye, Aynî's al-Binâye and Ibn al-Humâm's Fethul al-Qadr. However, we also have investigated al-Umm, Muzeni's Mukhtasar, Shirazi's al-Muhhezzeb and al-Tenbih, Maverdi's al-havl al-kabir and Cuveyni's Nihaet al-Matlab. And we have tried to find and add the most clear and wise expressions about the issues to our work. If there is a dispute in the sources, we have tried to touch on the disputes. We also tried to examine and analyse each topic in itself and to discuss the conflicts.