Siyasal iletişim aracı olarak sosyal medya: Dağlık Karabağ savaşında İ. H. Aliyev ve R. V. Paşinyan'ın twitter kullanımı
Social media as a mean of political communication: Twitter usage of  İ. H. Aliyev and N. V. Pashinyan's in the Nagorno-Karabakh war
Yazar: MANSUR PIRNAZAROV
Danışman: DOÇ. DR. ZUHAL GÖK DEMİR
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Aliyev, Haydar = Aliyev, Haydar ; Dağlık Karabağ = Nagorno Karabakh ; Dağlık Karabağ Savaşı = Nagorno-Karabakh War ; Gündem belirleme = Agenda-setting ; Paşinyan, Nikol Vovayi = Paşinyan, Nikol Vovayi ; Savaş = War ; Siyasal iletişim = Political communication ; Sosyal medya = Social media ; Twitter = Twitter

Özet:
Kitle iletişim araçlarının gelişen teknoloji ile birlikte her geçen gün etkileri ve çeşitliliği artmaktadır. Bu süreç içerisinde sosyal medya platformları; kitlelere daha hızlı ulaşması ve medya içerik alıcısını içerik üreticisi konumuna taşıması gibi nedenlerden dolayı izleme, dinleme ve okuma bakımından her geçen gün popülerliği artan bir medya alanı olarak karşımıza çıkmaktadır. 
	Kitlelerin bu mecrayı tercih etmeleri, siyasi aktörlerin de ilgisini çekmektedir. Nitekim siyasi aktörlerin, kitlelere ulaşabilmek adına yeni iletişim teknolojileri aracılığıyla topluma ilettiği mesajlar sayesinde, hem kitlelere güncel siyasi olaylar hakkında bilgiler verilebilmekte hem de ülke gündemlerini belirleyebilmektedirler. Siyasi aktörlerin özellikle tercih ettiği sosyal medya platformlarından mikro-blok hizmetine sahip ve kendine has özellikleri olan Twitter, internet haberciliğinde de önemli bir yere sahiptir. Ayrıca, kriz dönemlerinde, krizle başa çıkabilmek için doğru ve güvenilir bilgiye her zaman ihtiyaç duyulmaktadır. Bu yüzden kriz dönemlerinde de kamu otoritelerinin çalışmaları önemli haber kaynağı haline geldiği bilinmektedir.
	Bu çalışma, gündem belirleme kuramının sosyal medya platformları aracılığıyla nasıl ele alındığını incelemek ve siyasi liderlerin sosyal ağları kullanırken hangi stratejiler izlediklerini belirleyebilmek açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu amaçla İkinci Dağlık Karabağ Savaşı sürecinde İ. H. Aliyev ve N. V. Paşinyan'ın Twitter hesapları üzerinden yapmış oldukları paylaşımlar McQual'ın içerik çözümleme ölçeğinden yola çıkarak, haberin dağılımı, haberin sunumu, haberde yorum ve taraflılık, haberde önyargı ve haberde nitelik olmak üzere beş farklı başlık altında içerik analizi yöntemiyle incelenmiş ve değerlendirilmiştir. 
 Bu iki liderin yapmış oldukları paylaşımlar, kitle iletişim kuramlarından biri olan "Gündem Belirleme Kuramı" temelinde analiz edilmiştir. Bu analiz ile siyasi liderlerin sosyal medya hesapları üzerinden yaptıkları paylaşımlar ile kendi ulusları ve uluslararası topluluklara nasıl hitap ettikleri ve bu süreç ile ilgili durumlarda ne tür bir yöntem izlediklerini anlamak amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışmada, gündem belirleme, siyasal iletişim, sosyal medya ve twitter kavramlarına açıklık getirilip, siyasal iletişimde gündem belirleme çalışmalarının sosyal medyada nasıl kullanıldığına değinilmiştir. Araştırma kapsamında, İkinci Dağlık Karabağ Savaşı sürecinde İ. H. Aliyev ve N. V. Paşinyan'ın Twitter paylaşımları incelenmiş, karşılaştırılmış ve değerlendirilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre, her iki siyasi liderin İkinci Dağlık Karabağ Savaşı süresince Twitter üzerinden ilk başta aynı stratejileri yürüttükleri, sonrasında ise savaşın gidişatına göre farklı stratejiler ile devam ettiği sonucuna ulaşılmıştır. 	Bu 44 günlük savaş süresince N. V. Paşinyan Twitter paylaşımlarında ağırlıklı olarak kendi ülkesinin çıkarları doğrultusunda uluslararası siyasal iletişim çalışmalarına başvurarak, uluslararası toplumlara Karabağ'ın kendi toprakları olduğunu ve bu savaşın ateşkes ile sonuçlanması için çaba sarp ettiğine ulaşılmıştır. İ. H. Aliyev ise, İkinci Dağlık Karabağ Savaşı süresince Twitter paylaşımlarında, savaşın ilk günlerinde kendi ülkesinin çıkarlarını göz önünde bulundurup, uluslararası toplumlara bu bölgenin Azerbaycan toprakları olduğu hususunda ikna etmeye yönelik paylaşımlarda bulunduğu gözlemlenmiştir. Savaşın daha sonraki günlerinde ise askeri üstünlüğü sağlayan Azerbaycan tarafı olduğu için, Aliyev Twitter paylaşımlarında ağırlıklı olarak Azerbaycan askerlerine ve halkına motivasyon içerikli paylaşımlara yer verdiğine ulaşılmıştır. Nitekim sonuç olarak her iki siyasi liderin twitter platformunun sunduğu özelliklerden en iyi şekilde yararlanarak, savaş sürecinde hem kendi ülkelerine hem de uluslararası siyasilere ve topluluklara hitap eden başarılı bir siyasi iletişim çalışmaları yürüttükleri gözlemlenmiştir.

Abstract:
Along with the developing technology of mass media, the variety of its effects has been increasing every day. In this process, social media platforms are emerging as a media area that has an increased preference in terms of viewing/listening/reading due to the direction of reaching the reader faster and moving the media content buyer to the content producer point.
The fact that the masses prefer this medium also attracts the attention of political actors. In order to reach the masses, political actors are able to provide information about current political events and determine the country's agendas through the messages they convey to the society via social media. Twitter, which is one of the social media platforms preferred by political actors, has a micro-block service and has its own unique features, also has an important place in internet journalism. That is why it is known that in times of crisis, the discourse of public authorities has become important sources of news.
This study is important to understand how agenda setting theory is used through social media and to determine what kind of strategies political actors follow when using social media. In the process of the Second Nagorno-Karabakh War I. Aliyev and N. Pashinyan's posts made via his twitter accounts have been examined by content analysis method under five different headings including news distribution, presentation of the news, commentary and partiality in the news, bias in the news and quality in the news based on MCQUAL's content analysis scale.
The posts made by these two leaders were analysed on the basis of "Agenda Setting Theory", one of the mass communication theories. The aim of this analysis is to understand how political leaders address their own nations and international communities through their posts on social media accounts and what kind of method they follow in situations related to this process. For this purpose, in the study, agenda setting, political communication social media and twitter concepts have been clarified and social media have been mentioned in the agenda setting studies in political communication.  Within the scope of the research, Twitter posts of I. H. Aliyev and N. V. Pashinyan during the Second Nagorno-Karabakh War were analysed, compared and evaluated. According to the findings of the study, it was concluded that both political leaders initially pursued the same strategies on Twitter during the Second Nagorno-Karabakh War, and then continued with different strategies depending on the course of the war.
During this 44-day war, N. V. Pashinyan, in his Twitter posts, mainly resorted to international political communication activities in line with the interests of his own country, reaching the international community that Karabakh is their territory and that he is making efforts to end this war with a ceasefire. I. H. Aliyev, on the other hand, observed in his Twitter posts during the Second Nagorno-Karabakh War, has taken into account the interests of his own country in the first days of the war and convinced the international community that; this region is Azerbaijani territory.  In the later days of the war, since it was the Azerbaijani side that provided the military superiority, it was found that Aliyev mainly gave motivational posts to the Azerbaijani soldiers and people in his Twitter posts.  As a result, it was observed that; both political leaders made the most of the features offered by the twitter platform, and they carried out successful political communication activities that appealed to both their own countries and international politicians and communities during the war.