Girişmiş dalga biçiminden ince tabaka sismik direniminin hesaplanması
Computation of acoustic impedance of thin-beds from interfered waveforms
Yazar: GÖKHAN DİNCEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÜLSEV UYAR ALDAŞ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeofizik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Jeofizik Mühendisliği = Geophysics Engineering

Özet:
Özellikle petrol arama çalışmalarında başarı ile uygulanan sismik yöntemde, yer altıyapısı hakkında her zaman yeterli ayrımlılık elde edilemez. Bu tezin amacı, bir sismikçalışma sonrası elde edilen kesitten daha fazla bilgi edinilmesine yöneliktir. Yöntem, ikikalın tabaka arasına gizlenmiş ince tabakaların, geometrisinin ve hızının bulunabilmesiiçin geliştirilmiştir. Yansıma ve aktarma katsayıları arasında işlemler yapılarak, ikincitabakanın akustik direnimine göre üçüncü derece denklem elde edilir. Bu denkleminkatsayıları birinci ve üçüncü tabakaların akustik direnimine ve adına ?r? dediğimizyansıma katsayıları oranına bağlıdır. Denklemin çözülebilmesi için alt ve üst tabakalaraait akustik direnim değerleri elde edilebilir. Sonraki işlem yansıma katsayıları oranınınbulunarak yerine konması ve denklemin çözülmesidir. Bu amaçla, sismik kesitten,tabaka içinden geçerek ve geçmeden kayıtçıya gelen iki dalgacık seçilir. Bu dalgacıklarüzerinde yapılacak işlemlerle yansıma katsayıları oranı bulunur. Denklem bu değerin deyerine konmasıyla çözülür. Bulunan değer, aranan tabakaya ait akustik direnimdeğeridir. Buradan katmanın hızını elde etmek mümkündür. Böylece aranan tabakanınhızı ve yeri bir sismik iz üstünde saptanır. Bu işlem, bir kesit boyunca yinelenebilir vearanan katmanın geometrisi ortaya çıkarılabilir.Anahtar Kelimeler: Yansıma katsayıları oranı, akustik direnim

Abstract:
An adequate differentiation about the underground structure can not be obtained with theseismic method, which is applied with success particularly in prospect for oil. The goal of thisthesis is to attain more knowledge than the obtained section after a seismic study. The method isrectified in order to find the geometry and speed of thin-layers, which are hidden between twothick-layers. After calculating the transmission and reflection coefficients, cubic equation can beobtained according to the acoustic impedance of second layer. The coefficients of this equationare incident to the acoustic impedance of first and third layers and the ratio of the input-outputwavelet scaling factor, which is called ?r?. In order to solve the equation, firstly the acousticimpedance values of upper and bottom layers are calculated. The following step is finding andreplacing the rate of reflection coefficients and solving the equation. For this purpose, tworipples, which are coming from seismic section with or without passing through the layer to therecorder, are chosen. By calculations on these waves, their reflection coefficients rate is found.By replacing the obtained value, the equation is solved. The last obtained value is the acousticimpedance value of the wanted layer. It is possible to calculate the speed of the layer. Thus, thespeed and place of the wanted layer can be stated on a seismic track. This calculation can bereplicated and the geometry of wanted layer can be revealed.Key Words: The ratio of the input-output wavelet scaling factor, the acoustic impedance