Çoklu Baraj sistemlerinin enerji optimizasyonu için geliştirilmiş etkin bir artırımlı dinamik programlama modeli ve aşağı Seyhan Havzası'na uygulanması /
Yazar: RECEP YURTAL
Danışman: PROF.DR. TEFARUK HAKTANIR
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1993
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Barajlar = Dams ; Dinamik programlama = Dynamic programming ; Seyhan havzası = Seyhan basin ; Çoklu baraj sistemleri = Multiresorvoir basin systems

Özet:
80 ÖZET Çok barajlı ve çok amaçlı havza sistemlerini bir bütün olarak düşünüp sistem olarak işletmek gerekmektedir. Böyle bir sistemde ise çok sayıda amaç ve karar değişkeni vardır ve problem çok karmaşık bir haldedir. Çözüm için ise ampirik yöntemler ve simulasyon yöntemleri yetersiz kalmaktadır. Sistemlerin ve amaç fonksiyonlarının doğrusal olmayışı da Doğrusal Programlama yönteminin kullanımını kısıtlamaktadır. Bunun için en iyi yöntem Dinamik Programlama'dır, ancak baraj sayısı arttıkça Dinamik Programlama'nın klasik şekliyle kullanılamadığı görülmektedir. Bu nedenle geliştirilmiş ardışık yaklaşımlara dayanan yöntemlerin kullanılması gerekmektedir. Bu çalışmada Ardışık Yaklaşımlı Dinamik Programlama yöntemi esas alınarak çoklu baraj sistemlerinin elektrik enerjisini optimize eden bir model geliştirilmiştir, ve bu modelin algoritması FORTRAN dilinde bir program ile uygulanır hale getirilmiştir. Geliştirilen program Aşağı Seyhan Havzası'ndaki ardışık altı baraja uygulanmıştır. Uygulamada önce tarihi akımlar kullanılmış, daha sonra ise 50 'şer yıllık periyotlu 1000 yıllık sentetik akım türetilmiştir. Sentetik olarak bulunan ve ileride gelmesi muhtemel bu 20 farklı akım senaryosu ile program tekrar çalıştırılmış ve sonuçlar istatistiksel olarak analiz edilerek güvenilir ve toplam enerjiler için güven aralıkları hesaplanmıştır. Sonuçta havza bazında, herhangi bir maliyet artışı öngörülmeden, sadece uygun işletme politikalarının seçimi ile güç ve enerji 'de planlam raporlarındaki değerlere göre yaklaşık % 23 oranında bir artış sağlanmıştır.

Abstract:
81 SUMMARY It is necessary to consider and operate the multipurpose and multireservoir basins as a system. Such a system involves many objectives, decision variables and constraints and the problem is a complex one. Empirical and simulation techniques are insufficient to solve this complex system. It is difficult to use Linear Programming, either, since objectives and constraints are not linear. The best approach is to use Dynamic Programming, but traditional Dynamic Programming can not cope with solving such a large and complex system due to excessive computer time and memory requirements. For this reason, it is necessary to use Dynamic Programming with Successive Approximations. In this study, a computer model which optimizes the energy production of multireservoir systems, has been developed for Incremental Dynamic Programming with Successive Approximations. This program has been applied to six reservoirs on the Lower Seyhan Basin, some of which are in series and some parallel. First, the program has been run with historical flows. Then, 1000 year-long synthetic stream flow data have been generated. The program has been run with the 50-year-long segments of the synthetic flow data generated flow scenarios again and the results has been analyzed statistically. Confidence intervals have been computed for the firm and the total energy. In conclusion, an overall increase of approximately 23 % for energy production as compared to the recent Master Plan without any changes in capacity or equipment of the reservoirs has been obtained.