Polisomnografi yapılmış hastalarda inflamasyon belirteçlerinin ve prokalsitonin düzeyinin incelenmesi
Investigation of inflammation statistics and procalsitonin levels in polisomnographed patients
Yazar: SELİME MERD
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SANEM NEMMEZİ KARACA
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Kalsitonin = Calcitonin ; Polisomnografi = Polysomnography ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; İnflamasyon = Inflammation ; İnterlökinler = Interleukins

Özet:
Obstrüktif Uyku Apne Sendromu (OUAS), uyku sırasındaüst solunumyollarında tekrar edendaralma ve tıkanmalarnedeniyle kan oksijen satürasyonunda azalma ile karakterize olan bir hastalıktır. Tanıdaaltın standart polisomnografidir (PSG). OUAS'ınlokal ve sistemik inflamasyona neden olduğu düşünülmektedir.
Çalışmamızın amacı; OUAS'lı hastalarda inflamasyon artışının olup olmadığının belirlenmesi, inflamasyon artışı varsa bunun en güvenilir ve en ekonomik hangi belirteçler (interlökin 1,4,6,10,12, tümör nekrotizan faktör alfa) ile saptanabileceğinin ortaya konulabilmesidir. Belirteçler ile hastalığın şiddeti arasındaki korelasyonun değerlendirilmesi ve prokalsitonin (PCT) düzeyinin inflamasyonu göstermedeki yerinin araştırılması da amaçlarımız arasındadır.
Çalışmamıza Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Kliniği'ne çeşitli şikayetlerle başvuran ve OUAS'dan şüphelenilip uyku laboratuvarında PSG yapılması planlanan toplam 50 birey dahil edildi. Çalışmaya katılmaya gönüllü hastalara sosyodemografik özelliklerini sorgulayan anket uygulanıp;sistolik-diyastolik kan basınçları, boy,kilo ve boyun çevresi ölçümleri kaydedildi. Hastalardan PSG uygulaması sonrası sabah venöz kan örnekleri alınarak; hemogram, rutin biyokimya, TSH, sT4, sT3, C-reaktif protein (CRP), PCT, interlökin (IL) 1, 4, 6, 10, 12 ve tümör nekrotizan faktör alfa (TNF-α) ölçümleri yapıldı. 
Çalışmaya alınan bireyler PSG incelemesi sonrası elde edilen apne hipopne indeksi (AHİ)  sonuçlarına göre 4 gruba ayrıldı. AHİ<5/sa olan 20 birey kontrol grubu olarak kabul edildi. AHİ 5-15/sa olan bireyler Grup 1, 15-30/sa arası olan bireyler Grup 2, >30/sa olan bireyler ise Grup 3 olarak sınıflandırıldı. Kontrol grubunun yaş ortalaması 37.4±12.5 iken Grup 1'in 40.3±14.9, Grup 2'nin 43.1±13.1 ve Grup 3'ün yaş ortalaması 56.8±10.9 olarak belirlendi. Yaş ortalamasınınartışı ile hastalık şiddetinin de arttığı gözlendi (r=0.52). Kilo ve BKİ'lerinin hastalık şiddeti ile korelasyon gösterdiği bulunduve bu ilişki katsayıları istatistiksel olarak anlamlıydı(sırasıyla p=0.006 r=0.38;p=0.001 r=0.50).Boyun çevresi ölçümleri açısından en düşük ortalama değerkontrol grubunda gözlenirken, en yüksek boyun çevresi ortalaması Grup 3'e aitti. Erkek bireylerde hastalık şiddeti ile boyun çevresi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı (p=0.264). Ancak kadınlarda hastalık şiddeti arttıkça boyun çevresi ölçüm değerleri de artmaktaydı ve bu artış istatistiksel açıdan önemliydi (p=0.01, r=0.89).Hastalık şiddeti arttıkça TSH değerinde düşüş izlendi (r=0.35). TSH değerleri gruplara göre karşılaştırıldığında kontrol grubu ile grup 3 arasındaki farkın istatistiksel olarak önemli olduğu saptandı(p=0.048). İnflamasyon durumunu belirlemek amacıyla çalışılan proinflamatuvar ve antiinflamatuvar sitokinlerin seviyeleri açısından gruplar arasında farklılık bulunmadı. Çalışmamızda PCT değeri sadece Grup 1'de bir ve Grup 3'te iki kişide 0.05 düzeyinin üzerinde ölçüldü. Gruplar arasında PCT düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilmedi. Lökosit sayıları ve alt grupları açısından gruplar arası farklılık önemsizdi.Grup 2 ile Grup 3'teki CRP seviyeleri arasındaki fark istatistiksel olarak önemli bulundu.
Çalışmamızın sonucunda; OUAS'lı bireylerde inflamatuvar sitokinler ve PCT ile belirlenebilen bir inflamasyon artışı bulunmamıştır.

Abstract:
Obstructive Sleep Apnea Syndrome (OSAS) is a disease characterized by a decreasing in blood oxygen saturation due to recurrent constriction and occlusion of the upper respiratory tract during sleep. In the diagnosis ploysomnography is the golden standart method. OSAS is thought to cause local and systemic inflammation.  
The aim of our study is to determine if there is an increse in the inflamation of patients and to reveal the most economic and reliable ways to detect it. The assessment of the correlation between the procalcitonin (PCT) level in blood and severity of the problem is also one of the aims.
50 individuals who were suspected of having OSAS and planned to be treated by PSG in sleep laboratory in Cumhuriyet University were included in this study. A questionnaire was conducted for the sociodemographic characteristics of volunteer patients participating the study; systolic-diastolic blood pressures, height, weight and neck circumference measurements were recorded. After the PSG administration, morning venous blood samples were taken; hematology, routine biochemistry, TSH, sT4, sT3, C-reactive protein (CRP), PCT, interleukin (IL) 1, 4, 6, 10, 12 and tumor necrotizing factor alpha (TNF-α).   
Individuals that were included to study  were divided into 4 groups according to the results of apnea hypopnea index (AHI) obtained after PSG examination. Twenty individuals with AHI <5 / h were considered as control group. Individuals with AHI 5-15 / h were classified as Group 1, individuals between 15-30 / h as Group 2, and individuals with> 30 / h as Group 3. The average age of the control group was 37.4 ± 12.5, 40.3 ± 14.9 of group 1, 43.1 ± 13.1 of group 2 and 56.8 ± 10.9 of group 3. It was observed that the severity of illness increased with increasing age average (r = 0.52). We found that the correlation between weight and BMI correlated with disease severity (r values = 0.38, 0.50, respectively) and these correlation coefficients were statistically significant (p= 0.006 r=0.52, p=0.001 r=0.50). The lowest average value for the measurements of neck circumference was observed in the control group while the highest neck circumference was in Group 3. There was no statistically significant relationship between disease severity and neck circumference in male subjects (p = 0.264). However, as the severity of the disease increased in women, the measurements of the neck circumference also increased and this increase was statistically significant (p = 0.01,       r = 0.89). As the severity of disease increased, TSH level decreased (r = 0.35). When the TSH levels were compared between the groups, the difference between the control group and group 3 was statistically significant (p = 0.048). There was no difference between groups in terms of levels of proinflammatory and antiinflammatory cytokines that was studied to determine the inflammatory status. In our study, the PCT level was measured above 0.05 for only 2 in Group 1 and 3 in Group 3. There was no significant difference between the groups in terms of PCT levels. There was no significant difference between the groups in terms of leucocyte counts and subgroups. The difference between groups 2 and 3 was statistically significant in terms of CRP levels.  
At the end of our study; in the individuals with OSAS,it did not found an increase in inflamation that could be determined by inflammatory cytokines and PCT.