Korunan alanlarda turizm faaliyetlerinin gelişimi ve etkileri üzerine bir araştırma: Büyükada (İstanbul) örneği
A research on the development and impacts of tourism activities in protected areas: The case of Büyükada (İstanbul)
Yazar: SEVİM ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE OKUYUCU
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Coğrafya = Geography

Özet:
"Korunan Alanlarda Turizm Faaliyetlerinin Gelişimi ve Etkileri Üzerine Bir Araştırma: Büyükada (İstanbul) Örneği" adlı yüksek lisans tezinde, Büyükada'daki korunan alanların turizm faaliyetlerine etkisi, gelişimi ve adadaki turizm yapısını ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu kapsamda turizm paydaşları (yerel halk, işletme sahipleri, ziyaretçiler ve sivil toplum kuruluşu) görüşlerine başvurulmuştur. 
Araştırmanın kavramsal çerçevesini ortaya koymak için literatür taraması yapılmış ve bu kapsamda doğa, doğa koruma, korunan alan kavramları ve korunan alanların uluslararası ve ulusal düzeyde nasıl sınıflandırıldığı nasıl sınıflandırıldığı açıklanmıştır. Ayrıca, Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin ulusal mevzuatta nasıl göründüğü hakkında bilgiler verilmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kapsamında toplam 18 kişi ile yarı yapılandırılmış görüşmeler 2022-2023 yıllarında gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmeler, MS Word'e yazılarak irdelenmiştir. 
Çalışmadan elde edilen sonuçlara göre Büyükada, coğrafi konum itibariyle İstanbul gibi bir metropole yakın olmasından dolayı her dönem binlerce ziyaretçi ağırlamaktadır. Geçmişte konaklayan ve adada uzun süre vakit geçiren ziyaretçiler yerine günümüzde daha çok günübirlikçiler adayı özellikle yaz dönemlerinde hafta sonları ve bayram dönemlerinde ziyaret etmektedir. Yoğun turizm baskına maruz kalan Büyükada'da olumlu ve olumsuz etkiler ortaya çıkmaktadır. Olumsuz etkiler, olumlu etkilerin önüne geçmektedir. Ulaşım problemi, çöp ve atık sorunu, ses ve görüntü kirliliği, yerel halkın gün içindeki hareketliliğinin kısıtlanması, fiyat artışları olumsuz etkiler içerisinde yer almaktadır.

Abstract:
In the master thesis which is named "A Research on the Development and Impacts of Tourism Activities in Protected Areas: The Case of Büyükada (İstanbul)", aims to reveal the impact and development of protected areas in Büyükada on tourism activities and tourism structure on the island. In the context, tourism stakeholders (local people, operators, visitors and non-governmental organisation) were consulted.
Literature review was conducted to reveal the conceptual framework of the research and the context, the concepts of nature, nature conservation, protected area and protected area classification are explained. Additionally, information is given about classification of protected area in Turkey and how the international agreements to which Turkey is a part appear in national legislation. In the study, semi- structured interviews were conducted with a total of 19 people within the scope of qualitative research method in 2022-2023. These interviews were analysed by writing them in MS Word. 
According to the results obtained from the study, Büyükada welcome thousands of visitors every season due to its geographical location close to metropolis such as Istanbul. Instead of visitors who previously stayed and spent a long time on the island, today more and more day trippers visit the island, especially during summer weekends and holidays. Positive and negative effects emerge on Büyükada, which is subject to intense tourism pressure. Negative effects outweigh positive effects. Transportation problems, rubbish and waste problems, sound and visual pollution, restriction of daily mobility of local people and price increases are among the negative effects.