Depresyon hastalarinda elektrokonvulsif terapinin inflamasyon belirteçleri ve klinik belirtiler üzerine etkisi
The effect of electroconvulsive therapy on inflammation markers and clinical symptoms in depression patients
Yazar: MERVE CEYLAN ÇÖREK
Danışman: DOÇ. HALİL ÖZCAN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Depresif bozukluk etiyolojisinde inflamasyonun varlığı ve Elektrokonvulsif terapi ile inflamasyon belirteçlerinin seviyelerinde değişiklikler gösterilmiştir. Çalışmamızda Unipolar depresyon tanılı hastalarda elektrokonvulsif terapinin klinik belirtiler üzerine etkisi ve inflamasyon belirteçlerinin (Prokalsitonin, IL-6, IL-8, TNF-a, Homosistein, CRP, Eritrosit Sedimantasyon Oranı, Nötrofil/Lenfosit Oranı) seviyeleri ile ilişkisi incelenmiştir.

Yöntem: Çalışmamıza depresif bozukluk tanılı ve elektrokonvulsif terapi ile tedavi edilen 26 hasta ve 26 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Katılımcıların tümü sosyodemografik veri formu doldurulmakla birlikte; depresif bozukluk tanılı hastalara elektrokonvulsif terapi öncesi, 5. Seans sonrası ve bitiminde, sağlıklı kontrolere ise bir kereye mahsus klinisyen tarafından Montgomery ve Åsberg Depresyon Ölçeği (M.Å.D.R.S.) dolduruldu. Tüm katılımcılardan eş zamanlı Prokalsitonin, IL-6, IL-8, TNF-a, Homosistein, CRP, Eritrosit Sedimantasyon Oranı, Nötrofil/Lenfosit Oranı parametreleri çalışılarak kayıt altına alındı.

Bulgular: Hastaların MADRS-1 ve MADRS-3 puanlarının arasında ki yüzde farkının EKT öncesi ölçülen parametre seviyeleriyle cinsiyete özgü şekilde Lineer Regresyon (Stepway yöntemi) analizi yapıldığında kadınlarda TNF alfa ile MADRS yüzde farkı arasında negatif bir ilişki saptandı. Erkeklerde ise anlamlı bir ilişki saptanmadı. Depresif hastaların NLR'nın tüm ölçümlerde sağlıklı kontrollere göre yüksek tespit edildi. PRC ve Homosistein seviyeleri ise EKT öncesi veya sırasında yüksekken tedavi bitiminde sağlıklı kontrollerle aynı seviyelere döndü. TNF alfa ise EKT öncesi ve sırasında depresif hastalarda sağlıklı kontrollerle aynı seviyelerdeyken, tedavi bitiminde sağlıklı kontrollerden daha düşük olduğu görüldü. Ayrıca depresif hastalarda IL-6 seviyeleri tüm ölçümlerde sağlıklı kontrollerden düşük saptanırken, IL-8 seviyeleri sağlıklı kontrollerden tüm ölçümlerde yüksek saptandı.

Sonuç: TNF alfa'nın EKT öncesi daha düşük seviyelerde olması, kadınlarda klinik iyileşmeyi ön görücü bir parametre olarak saptanmıştır. Gelecekteki çalışmalarda daha büyük örneklemlerde bu bulgu tekrarlanırsa, TNF alfa'nın MDB'nin

patogenezindeki ve EKT'nin etki mekanizmasındaki rolünü destekler; şiddetli MDB'si olan hastalar için tedavi modalitelerinin seçimine de rehberlik edebilir.

Anahtar Kelimeler: depresif bozukluk, elektrokonvulsif terapi, Prokalsitonin, IL-8, IL-6, Homosistein, CRP, TNF-a, Sedimantasyon, nötrofil/lenfosit oranı, MDB

Abstract:
Objective: The presence of inflammation in the etiology of depressive disorder and changes in the levels of inflammation markers with electroconvulsive therapy have been shown. In our study, the effect of electroconvulsive therapy on clinical symptoms and its relationship within the levels of inflammation markers (Procalcitonin, IL-6, IL-8, TNF-a, Homocysteine, CRP, Erythrocyte Sedimentation Ratio, Neutrophil/Lymphocyte Ratio) in patients with unipolar depression were investigated.

Method: 26 patients diagnosed with depressive disorder and treated with electroconvulsive therapy and 26 healthy volunteers were included in our study. Although the sociodemographic data form was filled by all the participants; The Montgomery and Åsberg Depression Scale was completed by the clinician before, after the fifth session and at the end of electroconvulsive therapy in patients with depressive disorder, when it is done only once for healthy controls. Procalcitonin, IL-6, IL-8, TNF-a, Homocysteine, CRP, Erythrocyte Sedimentation Rate, and Neutrophil/Lymphocyte Ratio parameters were measured and recorded simultaneously from all participants.

Results: When the linear regression analysis (Stepway Method) of the percent difference between the MADRS-1 and MADRS-3 scores of the patients with the parameter levels measured before ECT was performed in a gender-specific manner, a negative correlation was found between TNF alpha and MADRS percent difference in women. No significant relationship was detected for men. NLR of depressed patients was higher than healthy controls in all measurements. While PRC and Homocysteine levels were high before or during ECT, they returned to the same levels as healthy controls at the end of the treatment. While TNF alpha was at the same levels in depressed patients before and during ECT with healthy controls, it was lower than healthy controls at the end of treatment. In addition, IL-6 levels in depressed patients were found to be lower than healthy controls , while IL-8 levels were found to be higher than healthy controls.

Conclusion: Lower levels of TNF alpha before ECT were found to be a predictor of clinical improvement in women. If this finding is replicated in larger samples in future studies, it supports the role of TNF alpha in the pathogenesis of MDD and the mechanism of action of ECT, and may also guide the selection of treatment modalities for patients with severe MDD.

Keywords: depressive disorder, electroconvulsive therapy, Procalcitonin, IL-6, IL-8, TNF-a, Homocysteine, CRP, Sedimentation, neutrophil/lymphocyte ratio, MD