Son dönem böbrek yetmezliği olup rutin hemodiyaliz tedavisi alan hastalarda serum magnezyum düzeyi ile karotis intima media kalınlığı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between serum magnesium level and carotis intima media thickness in patients with end-stage renal failure receiving routine hemodialysis
Yazar: RIDVAN ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. ALİ VEYSEL KARA
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
AMAÇ: Günümüzde renal replasman tedavilerinin başında hemodiyaliz yöntemi 
gelmektedir. Dünyada en önemli ölüm nedenlerinden olan kardiyovasküler hastalıklar, 
hemodiyaliz hastalarında da sık görülen ölüm nedenleri arasında sayılmaktadır. Bu 
çalışmamızda, aterosklerozun ve kardiyovasküler riskin belirleyici bir işareti olan karotis 
intima media kalınlığı ile kardiyovasküler hastalıklar için kolay değerlendirilebilecek bir 
gösterge olan magnezyum düzeyi arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçladık.
YÖNTEM: Çalışma tanımlayıcıdır. Çalışmamızda hemodiyaliz tedavisi alan 18 yaş 
üzeri ile 80 yaş altında 88 hastayı değerlendirdik. Bu hastalarımızın karotis intima media 
kalınlığı doppler ultrasonografi ile sağ karotis, sol karotis ve bu iki değerin ortalaması olarak 
ölçülüp kaydedildi. Çalışmamızdaki hastalarda rutin hemodiyaliz tedavisi öncesi alınan kan 
değerleri ve magnezyum değerleri kaydedildi.
BULGU: Çalışmamızdaki hastalarımızda magnezyum değerleriyle; sağ karotis intima 
media kalınlığı arasında düşük düzeyde negatif (p=0,023), sol karotis intima media kalınlığı 
arasında düşük düzeyde negatif ilişki (p=0,013) saptadık. Sağ karotis intima media ve sol 
karotis intima media kalınlık ortalamasının alınıp hesaplanan ortalama karotis intima media 
kalınlığı ile magnezyum değeri arasında düşük düzeyde negatif bir ilişki (p=0,010) saptadık. 
Yaptığımız çoklu regresyon analizi ile beraber yine Magnezyum düzeyi ile karotis intima 
media kalınlığı ortalaması arasındaki negatif ilişki (p=0,004) devam etmekteydi. Yaşta ise
pozitif yönde (p=0,045) ilişki saptadık.
SONUÇ: Magnezyum, rutinde bakılması kolay olan biyokimyasal bir parametredir. 
Çalışmamızda; kardiyovasküler olayları öngörmede kullanabileceğimiz karotis intima media 
kalınlığı ile magnezyum seviyesi arasında bir ilişki olduğunu belirledik. Bu ilişki 
değerlendirilerek magnezyum düzeyi ile kardiyovasküler riskler önceden değerlendirilebilir.
Zengin magnezyum içerikli diyetlerle ve yaşam tarzı değişikliğiyle ayrıca buna ek olarak 
medikal tedavilerle de ateroskleroz ve böylece kardiyovasküler hadiselerde düşüş olabileceği 
öngörülmektedir. Ancak bu konuda daha geniş ölçekte araştırmalar yapılması gerekmektedir.

Abstract:
OBJECTIVE: Today, hemodialysis is the leading renal replacement therapy. 
Cardiovascular diseases, which are one of the most important causes of death in the world, are 
also among the common causes of death in hemodialysis patients. In this study, we aimed to 
evaluate the relationship between carotid intima media thickness, which is a determinant of 
atherosclerosis and cardiovascular risk, and magnesium level, which is an easily evaluated 
indicator for cardiovascular diseases
MATERIALS and METHODS: This is a descriptive study. We evaluated 88 patients 
over the age of 18 and under the age of 80 who received hemodialysis treatment. The carotid 
intima-media thickness was measured and recorded as the average of the right carotid anf left 
carotid by Doppler ultrasonography. The blood values and magnesium values taken before 
routine hemodialysis treatment were recorded in all patients.
RESULTS: We found a low negative correlation between magnesium values and right 
carotid intima-media thickness (p=0.023), and a low-level negative correlation (p=0.013) 
between magnesium values and left carotid intima-media thickness. We found a low level of 
negative correlation (p=0.010) between the mean carotid intima media thickness, calculated 
by taking the average thickness of the right carotid intima media and left carotid intima 
media, and the magnesium value. The negative correlation between Magnesium level and 
mean carotid intima media thickness continued with multiple regression analysis (p=0.004). 
We found a positive relationship (p=0.045) with age.
CONCLUSION: Magnesium is a biochemical parameter that is easy to routinely study. 
In our study, we determined a relationship between carotid intima media thickness and 
magnesium level, which we can use to predict cardiovascular events. By evaluating this 
relationship, magnesium level and cardiovascular risks can be predicted beforehand. It is 
predicted that atherosclerosis and thus a decrease in cardiovascular events may occur with 
diets rich in magnesium, lifestyle changes, and additional medical treatments. However, 
further comprehensive studies are is needed on this subject.