Asma bitkisinin besin element kapsamı üzerine yapraktan uygulanan humik asit, potasyum ve bor'un etkisi
The effect of foliar application of humic acid, potassium and boron on nutrient
Yazar: KEVSER KAVAKLI
Danışman: DOÇ. DR. AYHAN HORUZ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Humik asitler (HA) hem topraktan hem de yapraktan uygulandıklarında bitkilerde besin element alımını teşvik eden düzenleyicilerdir. Bu çalışmada asma bitkisine (Vitis vinifera L. cv Razzaki) yapraktan uygulana humik asit ile birlikte potasyum nitrat (KN) ve boraks'ın yaprak besin element kapsamı üzerine etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla 2015 ve 2016 yıllarında asma bitkisi yapraklarına 2 HA dozu (0 ve 10 ppm), 2 bor (B) dozu (% 0 ve 0.3 Na2B8O13.4H2O) ve 4 potasyum (K) dozu (% 0, 0.5, 1 ve 2 KNO3) 3 tekerrürlü olarak 5 farklı zamanda uygulanmıştır. Deneme tesadüf parsellerinde faktöriyel deneme desenine göre yürütülmüştür. Varyans analiz sonuçlarına göre HA, B ve K uygulamaları asma bitkisinin besin element kapsamı önemli düzeyde (P<0.05) etkilemiştir. Farklı HA ve B ortamlarında artan dozlarda uygulanan potasyum asma bitkisinin N, P, K, Fe, Zn ve B kapsamını artırırken; Ca, Mg, Mn ve Cu kapsamını azaltmıştır. Uygulamalara bağlı asma yapraklarının N içeriği % 1.94-3.41 (HA0B0KN0-HA10B0.3KN1), P içeriği % 0.25-0.47 (HA0B0KN0-HA10B0.3KN2), K içeriği %0.68-2.36 (HA0B0KN0-HA10B0.3KN1), Ca içeriği %2.76-4.01 (HA10B0.3KN2-HA0B0KN0), Mg içeriği %0.28-0.45 (HA0B0.3KN2-HA0B0KN0), Fe içeriği 172.9-303.1 ppm (HA0B0KN2-HA10B0.3KN0.5), Mn içeriği 93.8-175.9 ppm (HA0B0KN2-HA10B0KN0), Zn içeriği 19.21-27,78 ppm (HA0B0KN2-HA10B0KN2), Cu içeriği 6.39-8,91 ppm (HA10B0KN2-HA10B0.3KN0) ve B içeriği 20.93-68,11 ppm (HA0B0KN0.5-HA10B0.3KN1) arasında değişmiştir. Humik asit uygulaması ile asma yapraklarının K içeriği arasından pozitif (0,664**), KN uygulaması ile N, P, K ve Zn içerikleri arasında pozitif (sırasıyla, 0.628**, 0.758**, 0.514* ve 0.886**); Ca, Mg ve Mn içerikleri ile arasında negatif (sırasıyla, -0,696**, -0,722** ve -0,846**) önemli ilişkiler bulunmuştur. Boraks uygulaması ile asma yapraklarının Fe ve B içerikleri arasında pozitif (sırasıyla, 0.700** ve 0.889**), Ca içeriği arasında ise negatif (-0.525*) ilişkiler tespit edilmiştir. Çalışma sonunda asma bitkisi yapraklarının optimum mineral içeriği için 10 ppm humik asit ile birlikte yapraktan % 0.3 Boraks ve % 1 KNO3 dozları tavsiye edilmiştir. 

Anahtar kelimeler: Humik asit, Bor, Potasyum, Yaprak uygulaması, Asma bitkisi, Besin element kapsamı

Abstract:
Humic acid (HA) is a regulator that can be applied both from the soil and the leaves in the nutrient content, uptake and development of plants. In this study, effects of potassium nitrate (KN) and borax applied to the grape plant along with humic acid on the nutrient content of the grapevine (Vitis vinifera L. cv Razzaki) were investigated. For this purpose, 2 HA doses (0 and 10 ppm), 2 boron (B) doses (0 and 0.3 % as borax-Na2B8O13.4H2O) and 4 potassium (K) doses (0, 0.5, 1 and 2% as KN) were sprayed to the grapevine leaves in five different times as a completely randomized plot design in factorial test (2x2x4) with 3 replications in 2015 and 2016. According to the results of the variance analysis, humic acid, boron and potassium applications significantly affected the nutrient content of the grapevine (P<0.05). Increasing potassium applications in different humic acid and boron medium increased the N, P, K, Zn, and B contents of the grapevine leaves while it was reduced the Ca, Mg, Fe, Mn and Cu content. It was changed between 1.94 to 3.41 % (HA0B0KN0-HA10B0.3KN1) N content of the grapevine leaves depending on the applications, P content between 0.25 to 0.47 % (HA0B0KN0-HA10B0.3KN2), K content between 0.68 to 2.36 % (HA0B0KN0-HA10B0.3KN1), Ca content between 2.76 to 4.01 % (HA10B0.3KN2-HA0B0KN0), Mg content between 0.28 to 0.45 % (HA0B0.3KN2-HA0B0KN0), Fe content between 172.9 to 303.1 ppm (HA0B0KN2-HA10B0.3KN0.5), Mn content between 93.8 to 175.9 ppm(HA0B0KN2-HA10B0KN0), Zn content between 19.21 to 27.78 ppm (HA0B0KN2-HA10B0KN2), Cu content between 6.39 to 8.91 ppm (HA10B0KN2-HA10B0.3KN0) and B content between 20.93 to 68.11 ppm (HA0B0KN0.5-HA10B0.3KN1). A positive correlation (0.664**) was found between the application of humic acid and K content of grapevine leaves, There were a positive correlations between KN application and N, P, K and Zn contents of grapevine leaves (0.628**, 0.758**, 0.514* and 0.886**, respectively); but negative relations were found between KN application and Ca, Mg and Mn contents (-0,696**, -0,722** and -0,846**, respectively). Positive correlations were found between borax application and Fe and B contents of grapevine leaves (0.700** and 0.889**), but negative relation (-0.525*) was found between borax and Ca content of it. At the end of the study, it was recommended to apply 0.3 % borax and 1 % KNO3 to the grapevine leaves together with humic acid.

Key words: Humic acid, Boron, Potassium, Foliar fertilization, Grapevine, Nutrient content