Tarihsel süreçte Aydın'da zeytin ve zeytincilik
The historical process of olives and olive in Aydin
Yazar: RIZA PEKER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜNVER GÜNEŞ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; Tarih = History
Dizin: Aydın = Aydın ; Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomi tarihi = Economic history ; Ekonomik etki = Economic effect ; Ticaret = Trade ; Zeytin = Olive ; Zeytin endüstrisi = Olive industry ; Zeytincilik = Olives ; Zeytinyağı = Olive oil

Özet:
İnsanoğlunun yaratılışından itibaren zeytine büyük önem verilmiş ve tanrının insanlığa armağanı olarak kutsal kabul edilmiştir. Tarih araştırmalarında, toplumların yaşamlarında etkili olan tarımsal ürünler ile ilgili çalışmalar yapılmaya başlanmış ve giderek bu çalışmalar artmıştır. "Tarihsel Süreçte Aydın'da Zeytin ve Zeytincilik" başlıklı çalışma bu açıdan büyük bir önem taşımaktadır. 
Yunanlılar, ticari bir ürün olan zeytinin ticaretini yapmış ve Batı Anadolu'da kurdukları koloniler vasıtasıyla zeytinden büyük ekonomik getiri sağlamıştır. Romalılar'da zeytinciliğe büyük önem vermiştir, zeytin tarımı yapılan yerlerde destekleyici faaliyetlerde bulunmuştur. Aydın'ın stratejik olarak Anadolu'da Doğu-Batı ticaret yolunun kesişim noktasında olmasından dolayı zeytincilik bölgenin ekonomisine büyük katkı sağlamıştır. Aydınoğulları Beyliği zamanında, Venedikli ve Cenevizli tüccarlar vasıtasıyla zeytin ve diğer ürünlerin ticareti yapılmıştır. Osmanlılar'da zeytin, zeytinyağı ve zeytin sabunu üretimi desteklenmiş, bu ürünlerin ticareti İzmir Limanı'ndan İmparatorluğun diğer bölgelerine ve Avrupa'ya yapılmıştır. 
Tanzimat ve sonrası dönemlerde yabani zeytinliklerin veriminin arttırılması amacıyla vergi indirimleri ve muafiyeti sağlanmıştır. II. Meşrutiyet Döneminde, Milli İktisat Politikası kapsamında 21 Şubat 1914'te kurulan Milli Aydın Bankası'nın desteğiyle zeytinciliğin desteklenmesi adına adımlar atılmıştır. Cumhuriyetin ilk yıllarında da Aydın'da zeytin üretimini arttıracak çalışmalar yapılmıştır.

Abstract:
The olives have a great importance since the creation of mankind and it has been considered sacred as the gift of God to humanity. In historical researches, studies on agricultural products that are effective in the lives of societies have started to be carried out and these studies have gradually increased.The study entitled as "Olive and Olive Cultivation in Aydın in the Historical Process" is of great consequence in this respect.
The Greeks traded olives, as a commercial product for various purposes, and provided great economic profit from olives through the colonies which they established in Western Anatolia. The Romans also gave a great importance to the olive cultivation and carried out supportive activities in olive cultivation areas. Since Aydın is strategically located at the intersection of the East-West trade route in Anatolia, olive production has cobtributed greatly to the region's economy. During the reign of the Aydınoğulları Principality, olive and other products were traded through Venetian and Genoese merchants. The olive production, olive oil and olive soap were supported in the Ottomans and these products were traded from Izmir Port to other parts of the Ottoman Empire and Europe.
In order to increase the yield of wild olive groves in Tanzimat era and post-tax periods, tax reductions and exemptions were provided. In the II Constitutional Monarshy Period, steps were taken to support olive cultivation with the support of Milli Aydın Bankası, which was established on 21 February 1914 within the scope of National Economic Policy.In the early years of the Republic, studies were made to increase olive production in Aydın.