Türk toplumunda GJB2 (gap junction beta 2 geni; connexin 26) mutasyonları
GJB2(gap junction beta 2 gene; conexin 26)mutations in the Turkish population
Yazar: GÖNÜL BOĞOÇLU
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA TEKİN
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
51 ÖZET Türk Toplumunda GJB2 (Gap Junction Beta 2 Geni; "Connexin 26") Mutasyonları İşitme kaybı, en sık görülen duyusal bozukluk olup 1000 doğumda yaklaşık 1-3 oranında ortaya çıkmaktadır. Doğuştan işitme kaybı nedenlerinin yaklaşık %50'si genetiktir. İşitme kaybına klinik olarak başka hiçbir bulgunun eşlik etmediği olgularda sendromik olmayan işitme kaybından söz edilir. İşitme kayıplarının yaklaşık %70'ini sendromik olmayan genetik nedenli işitme kayıpları oluşturur. Genetik işitme kaybının en yaygın formu otozomal resesif sendromik olmayan işitme kaybıdır. Sendromik olmayan işitme kayıpları ailesel veya sporadik olabilir. Birçok populasyonda GJB2 genindeki mutasyonlar belirlenmiş ve 35delG beyaz ırkta en yaygın mutasyon olarak bulunmuştur. İşitme kaybının yüksek derecedeki çeşitliliğine rağmen bulgular sendromik olmayan işitme kaybı olgularının büyük bir kısmında sorumlu genin GJB2 olduğunu göstermiştir. DFNB1 lokusunda yer alan GJB2' deki mutasyonlar, sendromik olmayan resesif işitme kaybının neredeyse %50'sinden sorumludur ve bazı toplumlarda tüm çocukluk çağı genetik işitme kayıplarının %40-50'sini açıklar. Bu çalışmada, Türk toplumunda görülen işitme kaybı olgularının genetik nedenleri araştırılmıştır. Yaşları 2-33 arasında değişen sendromik olmayan işitme kayıplı toplam 358 probanddan oluşan bir çalışma grubu oluşturulmuştur. Olguların 190'ı ailesel ve 168'i sporadik probandlardan oluşmaktadır. GJB2 mutasyon taraması sonucu, 51 proband (% 1 4,2) homozigot olarak, 26 proband (%7,3) heterozigot olarak 35delG mutasyonunu taşımaktadır. Bununla birlikte 281 proband (%78,5) 35delG mutasyonu için negatif bulunmuştur. 35delG heterozigot probandların 10'unda; W24X, T55N, 167delT, 299-300delAT, 333-334delAA, 236_239delTGCAinsAGATCCG, delE120, R143W ve Y155X mutasyonları kodlayan bölgede işitme kaybına neden olan diğer mutasyon olarak saptanmıştır. 16 probandda ise GJB2,n'm kodlayan bölgesinde ikinci bir mutasyona rastlanmamıştır. Ayrıca çalışmamızda ailesel olgularda PCR-SSCP tekniği ile mutasyon taraması yapılmış ve band farklılığı gösteren probandlarda DNA dizi analizi yöntemi ile V27I polimorfizmi, E114G polimorfızmi ve delE120 mutasyonu saptanmıştır. Türk toplumunda GJB2 mutasyonlarının dağılımı Avrupa'nın farklı ülkelerindeki dağılımına benzemektedir. Ancak büyük olasılıkla Orta Asya ile olan tarihsel bağlarını gösterecek şekilde Asyalı toplumlara özgü polimorfizmler de araştırmamızda yüksek oranda saptanmıştır.52 Doğuştan işitme kaybı nedeni olarak GJB2 mutasyonlarının keşfi, işitme kaybının erken tanısında yardımcı olacaktır. İşitme kayıplı çocukların erken dönemde farkedilmesi, doğru eğitimin verilmesi, sosyal hayatın devamı, dil ve yetilerin gelişimi için önem taşır. Anahtar Sözcükler: "Connexin 26", "gap junction", GJB2, işitme kaybı, Türk toplumu, 35delG mutasyonu.

Abstract:
53 SUMMARY GJB2 (Gap Junction Beta 2 Gene; Connexin 26) Mutations in the Turkish Population Hearing loss occurs in approximately 1 to 3 of 1000 children and approximately 50% of cases have genetic origin. Affected individuals with no additional findings are referred to as nonsyndromic cases. Of these cases with genetic origin, 70% are nonsyndromic. The most common form of hereditary hearing loss is autosomal recessive nonsyndromic hearing loss. Nonsyndromic hearing loss can be diagnosed in persons coming from multiplex or simplex families. Mutations in GJB2 have been identified in deaf people living in many countries, 35delG being the most common mutation in Caucasoid populations. Although in the etiology of hearing loss are a variety of factors, mutations in one gene, GJB2, which encodes for the protein Connexin 26, account for up to 50% of cases of nonsyndromic sensorineural hearing loss in some populations. Here, we present our data about the genetic causes of cases with hearing loss in the Turkish population. Our study group included 358 probands with nonsyndromic hearing loss, in which the age range was between 2-33 years. Of these, 190 cases were multiplex and 168 were simplex. We found 51 probands (14,2%) in homozygous state and 26 probands (7,3%) in heterozygous state for the 35delG mutation. 281 probands (78,5%) were found to be negative for this mutation. Moreover, 10 probands were found to carry the W24X, T55N, 167delT, 299-300delAT, 333-334delAA, 236_239delTGCAinsAGATCCG, delE120, R143W and Y155X mutations as a compound heterozygous mutation with 35delG. 16 probands were found to carry no mutations in the GJB2 coding region. In multiplex cases, mutation screening was performed by PCR-SSCP techniques and probands having band differentiation were analysed using DNA sequencing. As a result, the V27I, El 14G polymorphisms and the delE120 mutation were observed. In our population, mutations in GJB2 present a pattern similar to the distribution of the GJB2 mutations in different countries of Europe. Showing historical relationship with Eastern Asia, polymorphisms belonging to Asian populations were found to be prevalent in our population. The discovery of mutations in GJB2 for the cause of congenital hearing loss will be useful for the early diagnosis and intervention of hearing loss. Key Words: Connexin 26, gap junction, GJB2 gene, hearing loss, Turkish population, 35 delG mutation.