İletişim bozukluğu olan çocuğa sahip ebeveynlerin sağlık kurumlarında tıbbi tanılama süreci deneyimleri
Medical diagnosis process experiences of parents with children with communication disorders in HEALTH institutions
Yazar: BEYZA NUR AKKURT
Danışman: DOÇ. DR. ESİN SEZGİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba = Parents ; Dil ve konuşma terapisi = Speech therapy ; Teşhis = Diagnosis ; Çocuklar = Children ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; İletişim = Communication ; İletişim bozuklukları = Communicative disorders

Özet:
Bu araştırmanın amacı iletişim, dil ve konuşma bozukluğu olan çocuğa sahip ebeveynlerin sağlık kurumlarında tıbbi tanılama süreci deneyimlerinin incelenmesidir. Araştırma nitel araştırma yöntemiyle tasarlanmış bir durum çalışmasıdır. Araştırmanın çalışma grubunu 2020 yılında İstanbul ili Anadolu yakasında bulunan ikinci veya üçüncü basamak sağlık kurum ve kuruluşlarında tıbbi tanılama süreci yaşamış, iletişim, dil ve konuşma bozukluğuna ilişkin özel gereksinim raporu almış 30 çocuğun ebeveyni oluşturmaktadır. Veriler araştırmacı tarafından oluşturulan "demografik bilgi formu" ve yarı yapılandırılmış görüşme sorularını içeren "görüşme formu" aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizinde ise nitel araştırma analiz yöntemlerinden betimsel analiz ve içerik analizi yöntemlerine başvurulmuştur. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular 4 temada incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre; ebeveynlerin çoğu (%83,4) çocuklarındaki dil ve konuşma probleminin aile üyeleri tarafından fark edildiğini belirtmiştir. Aile üyelerinin yanı sıra öğretmenler (%9,9) ve çevredekiler (%6,7) dil ve konuşma problemlerinin fark edilmesinde rol oynamaktadır. Ebeveynler çoğunlukla öğretmenlerin (%39,9) hizmetlere ulaşmada yönlendirici rol izlediğini belirtmiştir. Araştırma bulgularına göre; çocuktaki dil ve konuşma probleminin fark edilmesinin ardından ebeveynler ilk başvuruyu çoğunlukla (%39,9) özel eğitim kurumlarına yapmaktadır. Araştırma sonucunda dil ve konuşma bozukluğu yaşayan çocukların özel eğitim hizmetlerine ulaşmasını geciktiren yaklaşımların olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ebeveynler tıbbi tanılama sürecine ve çocuklarındaki dil ve konuşma bozukluğuna ilişkin bilgi eksikliği yaşamaktadır. Araştırmada ayrıca ebeveynlerin özel gereksinim raporu edinirken kaygı ve tereddüt yaşadığı durumlar olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the diagnosis process experiences of parents who have children with communication, language and speech disorders in health institutions. The research is a case study designed with qualitative research method. The study group of the research consists of the parents of 30 children who have undergone diagnosis in the secondary or tertiary health institutions and organizations located in the Anatolian side of Istanbul in 2020, and who have received a special needs report regarding communication, language and speech disorders. The data were collected through the "demographic information form" created by the researcher and the "interview form" containing semi-structured interview questions. In the analysis of the data, descriptive analysis and content analysis methods, which are among the qualitative research analysis methods, were used. The findings obtained as a result of the research were analyzed in 4 themes. According to the research findings; most of the parents (83,4%) stated that their children's language and speech problems were noticed by their family members. In addition to family members, teachers (9,9%) and people around (6,7%) play a role in recognizing language and speech problems. It was determined that most of the first applications (39,9%) were made to private education institutions after the child's language and speech problems were noticed. Consequently, it was concluded that there are approaches that delay children with speech and language disorders from reaching special education services. Parents lack information about the diagnosis process and language-speech disorder in their children. In the study, it was also concluded that there were situations where parents experienced anxiety and hesitation while obtaining a special needs report.