Resimli Gazete'de "teslis- zâviye meselesi"
The problem of trisecrions of any angles at Resimli Gazete
Yazar: AYŞE İLEN
Danışman: PROF. DR. NESİMİ YAZICI ; PROF. DR. REMZİ DEMİR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı / İslam Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Tarih = History
Dizin: Bilim tarihi = History of science ; Gazeteler = Newspapers ; Makale = Article ; Matematik = Mathematics ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Resimli Gazete = Resimli Gazete ; Salih Zeki = Salih Zeki ; Teslis = Trinity ; Zaviyeler = Lodges ; İslam tarihi = Islamic history

Özet:
Tezimizin konusu, Eski Yunandan kalma meşhur üç problemden biri olan herhangi bir açının sadece pergel ve ölçümsüz cetvel yardımıyla üç eşit parçaya bölünmesi problemine dair Resimli Gazetede ?Hendese? başlığı altında Salih Zeki Bey ve İbrahim Efendi tarafından yayınlanan makalelerdir.Makalelerin konusu olan teslis-i zâviye meselesinin anlaşılabilmesi için Doğuda ve Batıda kısaca tarihçesinden bahsettik. Meselenin ne anlama geldiği ve çözümünün neden mümkün olmadığını anlatmaya gayret ettik.Meselenin genel tarihçesinden sonra Osmanlıda modern matematiğe geçiş çalışmaları ve devamında da teslis-i zâviye meselesinin 16. yüzyıldan, 19. yüzyıla kadar Osmanlıda kimler tarafından ele alındığı hakkında bilgi verdik.Resimli Gazetede teslis-i zâviye meselesi başlığını, birkaç alt başlık altında inceledik. Öncelikle Resimli Gazetenin 19. yüzyılda Osmanlı bilimine olan katkısından ve sonrasında Resimli Gazetede teslis-i zâviye meselesi ile ilgili Salih Zeki Bey tarafından yayınlanmış olan makalenin değerlendirmesini verdik. Ve İbrahim Efendinin makalesi hakkında bir değerlendirmede bulunduk. Bu değerlendirmeyi yaparken hem Salih Zeki Bey hem de Vidinli Tevfik Paşanın mesele hakkındaki eleştirilerine temas ettik.Salih Zeki Bey kendi makalesi ve İbrahim Efendinin makalesiyle teslis-i zâviye meselesini hem matematiksel açıdan hem de bilim tarihi açısından nihayete erdirmiştir. Biz de bu çalışmamızda Resimli Gazetede teslis-i zâviye meselesine dair makaleleri inceleyip değerlendirerek Osmanlı son dönemine ait bir bilimsel tartışmanın bilim tarihimiz açısından önemini vurgulamak istedik.

Abstract:
Our thesis subject, articles are published by Salih Zeki and İbrahim Efendi at Resimli Gazete which are about from ancient Greece to stay famous, which is one of tree problems for any of angle only with the help of compass and ruler divided into three equal parts .We briefly mentioned the subject of the article the trisections of angle history in the East and West for the understanding . We studied to explain why the problem solution is not possible and what the means of it.After telling the general history of the problem we mentioned the transition of the modern mathematics in Ottoman. And then we try to provide information about the problem of the trisection of angle from16 century to 19 century in the Ottomans who dealt in.We have tried to review the head of trisection of angle at Resimli Gazete under several sub-headings .We gave the contribution of Resimli Gazete to science in the Ottoman Empire at 19th century and gave the article assessment that have been published by Salih Zeki Bey . And we have gave a review about Ibrahim Efendis article. When making this assessment as well as Salih Zeki Bey and Vidinli Tevfik Pasha have been come in contact about the criticism.Salih Zeki Bey has finally terminated with his own article and Ibrahim Efendi?s article to the trisection of angle in terms of both the history of science and mathematical. In this study we wanted to emphasize the importance with examining and evaluating articles of Resimli Gazete the scientific to the last period of the Ottoman in term of history of science by our discussion.