Citrus limon (L.) Osbeck yapraklarının antioksidan, tirozinaz inhibitör ve sitotoksik aktiviteleri açısından değerlendirilmesi
Evaluation of Citrus limon (L.) Osbeck leaves in terms of antioxidant, tyrosinase inhibitor and cytotoxic activities
Yazar: TALEH METESOY
Danışman: PROF. DR. TUĞÇE FAFAL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı / Fitoterapi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
Bitkisel drogların içerdiği aktif maddelerin, kronik hastalıkların patogenezinde rol oynayan çeşitli biyokimyasal süreçler üzerinde etki göstererek onlar üzerinde koruyucu/onarıcı bir potansiyeli olabileceği çok sayıda çalışma ile ortaya konmuştur. 
Bu çalışma da bunlarda biri olma iddiasında olup, Citrus limon (L.) Osbeck yapraklarının etil asetat, metanol ve su ekstrelerinin antioksidan, tirozinaz inhibitör ve sitotoksik aktiviteleri açısından değerlendirilmesini hedeflemiştir.
Çalışmamız kapsamında, İzmir Bornova'da yetişen Citrus limon (L.) Osbeck ağacından toplanan yapraklar kurutulduktan sonra öğütülerek toz haline getirilmiş ve etil asetat, metanol ve su ektreleri hazırlanmıştır. Çalışmada, ekstre verimleri ölçüldükten sonra ekstrelerin toplam fenolik madde ve toplam flavonoit miktar tayinleri yapılmış, DPPH radikali yakalama aktivitesi yöntemi ile in vitro antioksidan ve tirozinaz inhibitör aktiviteleri aktiviteleri değerlendirilmiştir. Sitotoksisite tayininde ise hücre kültürü deneyleri için meme kanseri hücre hattı olan MCF-7, rahim ağzı kanseri (servikal kanser) hücre hattı olan HeLa ve sağlıklı insan fibroblast hücresi MRC-5 hücre hattı kullanılmıştır.

Citrus limon (L.) Osbeck yapraklarının metanol ekstresi, toplam fenolik madde içeriği (602.04±1.58 mg GAE/g) ve DPPH radikali temizleme aktivitesi bakımından (6.048±1.26 mgTEAC/ml) en verimli ekstre olarak öne çıkmıştır. Tirozinaz inhibitör aktivitesi bağlamında ekstrelerimizde yüksek aktivite gözlenmezken, flavonoit içeriği de (14.77±1.29 mg QE/g) en yüksek bulunan etil asetat ekstresi, IC50 210.04 µg/ml değeri ile düşük te olsa diğer ekstrelere nazaran farkedilebilir düzeyde bir aktivite göstermiştir. Citrus limon (L.) Osbeck yaprak ekstrelerinin toplam fenolik madde ve flavonoit içerikleri ile sırasıyla antioksidan ve tirozinaz inhibitör aktiviteleri arasında pozitif bir korelasyon olduğu ortaya çıkarken, test edilen konsantrasyonlarda anlamlı bir sitotoksik etkinliğinin bulunmadığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler; Citrus limon; limon; antioksidan aktivite; tirozinaz inhibitor aktivite; sitotoksik aktivite

Abstract:
Numerous studies have demonstrated that the active substances contained in herbal drugs may have a protective/restorative potential by acting on various biochemical processes that play a role in the pathogenesis of chronic diseases. This study claims to be one of them and aims to evaluate the ethylacetate, methanol and water extracts of Citrus limon (L.) Osbeck leaves in terms of antioxidant, tyrosinase inhibitor and cytotoxic activities.
Within the scope of our study, the leaves of Citrus limon (L.) Osbeck tree were collected in Izmir, Bornova than, were dried, and ground into powder, ethyl acetate, methanol and water extracts were prepared. In the study, after measuring the extract yields, total phenolic and total flavonoid substances of the extract were determined. In vitro antioxidant activities were evaluated by the DPPH radical scavenging activity method and also tyrosinase inhibitor activities were evaluated. For cytotoxicity determination and cell culture experiments, breast cancer cell line MCF-7, cervical cancer cell line HeLa and healthy human fibroblast cell MRC-5 cell line were used.
Methanol extract of Citrus limon (L.) Osbeck leaves stood out as the most efficient extract in terms of total phenolic content (602.04±1.58 mg GAE/g) and DPPH radical scavenging activity (6.048±1.26 mgTEAC/ml). While no high activity was observed in our extracts in terms of tyrosinase inhibitory activity, the ethyl acetate extract with the highest flavonoid content (14.77±1.29 mg QE/g) showed a noticeable level of activity compared to the other extracts, albeit low, with an IC50 value of 210.04 µg/ml.
While it was revealed that there was a positive correlation between the total phenolic substance and flavonoid contents of Citrus lemon (L.) Osbeck leaf extracts and their antioxidant and tyrosinase inhibitor activities, respectively, there was no significant cytotoxic activity at the tested concentrations.
Keywords: Citrus limon; lemon; antioxidant activity; tyrosinase inhibitor activity; cytotoxic activity