Cephe kaplama sistemlerinin uygulama süreçlerinin çevresel sürdürülebilirlik açısından değerlendirilmesi
Assessing the construction process of the cladding systems in the context of environmental sustainability
Yazar: BUKET METİN
Danışman: DOÇ. DR. ASLIHAN TAVİL
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Çevre Kontrolü ve Yapı Teknoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Yapım aşaması = Construction stage ; Yapım süresi = Construction period ; Çevre sorunları = Environmental problems

Özet:
Yapının yaşam döngüsü boyunca çevreye olan etkileri üzerinde tasarım aşamasında alınan kararlar, malzeme seçimi, yapım süreci ve kullanım evresi etkili olurken, yapım sürecinin çevre üzerindeki etkisi genellikle göz ardı edilmektedir. Yapım sürecinin birçok alt süreçten oluşması ve süreç ile ilgili enerji kullanımı, salımlar ve atıklar gibi verilerin kayıt altına alınmaması, sürecin çevresel etkilerinin değerlendirilmesini zorlaştırmaktadır. Yapım sürecinin çevre üzerindeki etkilerini belirleyen birçok etmenden biri yapım teknikleridir. Yapım teknikleri; malzeme, araç-gereç, işçilik gibi yapım süreci girdilerini belirlemekte, bu girdilere bağlı olarak değişen enerji kullanımı, salımlar ve atıklar ise çevresel problemlere sebep olmaktadır. Bu nedenle yapım tekniklerine bağlı olarak yapım süreçlerinin irdelenmesi, sürecin çevre üzerindeki etkilerinin belirlenmesinde önemli olmaktadır.Bu çalışmada, yapım sürecinin çevresel sürdürülebilirlik üzerindeki etkilerine dikkat çekmek amacı ile cephe kaplama sistemlerinin uygulama süreçlerinin çevre üzerindeki etkilerini değerlendirmek için bir değerlendirme yöntemi geliştirilmiştir. Kaplama malzemeleri ve yapım tekniği seçeneklerinin fazlalığı nedeniyle cephe kaplama sistemleri uygulama süreçleri çalışma alanı olarak belirlenmiştir. Yapım tekniklerinin yapım süreçlerinin çevresel etkileri üzerindeki payının anlaşılması amacı ile çalışma, uygulama sürecinin analiz edilmesi ile sınırlandırılmıştır. Firma görüşmeleri ve literatür araştırmaları sonucu elde edilen cephe kaplama sistemleri yapım teknikleri ve uygulama süreçleri ile ilgili verilerin ve yapım süreci-çevresel sürdürülebilirlik ilişkisinin analiz edilmesi ile değerlendirme yöntemi geliştirilmiştir. Değerlendirme ölçütleri süre, kaynak kullanımı, yapım alanı koşulları ve yapım atıkları olarak belirlenmiş, her bir ölçüt için çevre üzerindeki etki derecelerini belirleyen alt ölçütler ve olası durumlar tanımlanmıştır. Yöntemin oluşturulmasında ?Yarar-Değer Analizi?, önem katsayılarının hesaplanmasında ise ?Churchmann ve Ackoff? yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın son aşamasında, farklı yapım teknikleri ile uygulanan cephe kaplama sistemlerinin uygulama süreçlerinin değerlendirildiği bir pilot çalışma gerçekleştirilmiştir. Yapılan pilot çalışma ile elde edilen sonuçlara bakıldığında, yapım tekniklerinin yapım süreci boyunca malzeme ve enerji kullanımı, uygulama hızı, işçi sağlığı ve güvenliği üzerinde; malzemenin kullanım ömrü sonunda ise yeniden kullanım, yeniden üretim ve geri dönüşüm potansiyeli üzerinde etkili olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
Decisions taken at design stage, building material selection, construction and operation phases are effective on environmental impacts of buildings throughout their life cycles. However, environmental impacts of construction process are often ignored. Assessing environmental impacts of construction process is difficult owing the fact that construction process consists of many sub-processes and there is no recorded data about energy use, emissions and construction wastes. Construction techniques are one of the factors affecting environmental impacts of buildings. Construction techniques designates construction inputs like material, equipment, labor and these inputs affect the amount of energy use, emissions and construction wastes that cause environmental problems. Therefore analyzing construction process depending on construction techniques is important for defining the environmental impacts of construction process.In this thesis, an assessment method was developed to assess environmental impacts of construction process of the cladding systems, in order to draw attention to effects of construction process on environmental sustainability. Façade cladding systems were selected as the study area, due to variety of cladding material and construction techniques options. The study was narrowed down as analyzing the application process of the cladding systems in an attempt to understand the share of the construction techniques on the environmental impacts of construction process. Assessment method was developed by the help of analyzing the acquired data about the construction techniques and construction process of different cladding systems, which were analyzed with queries applied to cladding firms and literature review, and by analyzing construction process-environmental sustainability relationship. The assessment criteria were set as time, resource use, construction site conditions and construction wastes; then sub-criteria and possible conditions which set the level of impacts on the environment were defined for each of the criteria. ?Benefit-Value Analysis? method was chosen for developing the method and ?Churchmann and Ackoff Method? was chosen to calculate the weight factors of the possible conditions. In the final phase of the study, a pilot study was conducted to assess the construction process of different cladding systems that constructed using different construction techniques. According to the results of the pilot study, it can be demonstrated that, construction techniques affect material and energy usage, installation time, worker health and safety during the construction and reuse, remanufacturing and recycling possibility of the materials at the end of their useful life.