Tunikamisin ile uyarılan endoplazmik retikulum stresinin sıçan testiküler sertoli hücreleri üzerindeki etkisinin ışık ve elektron mikroskobik incelenmesi
Light and electron microscopic examination of tunicamycin i?nduced endoplasmic reticulum stress effects on rat testis sertoli cell
Yazar: ÖZGÜR DOĞUŞ DEMİRKIRAN
Danışman: PROF. DR. FARUK ALKAN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyoloji = Biology ; Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology ; Üroloji = Urology
Dizin: Antibiyotikler = Antibiotics ; Apoptozis = Apoptosis ; Endoplazmik retikulum = Endoplasmic reticulum ; Mikroskopi-ışık = Microscopy-polarization ; Sertoli hücreleri = Sertoli cells

Özet:
Proteinlerin katlanması karmaşık işlemlerle gerçekleşir ve hata olasılığı oldukça yüksektir N-bağımlı glikozilasyon inhibisyonu, kalsiyum dengesinin bozulması, oksidatif stres gibi faktörler protein katlanmasına etki ederek endoplazmik retikulumun (ER) normal işlevinin bozulmasına ve ER lümeninde katlanmamış ya da yanlış katlanmış proteinlerin birikmesine neden olur böylece ER stresi meydana gelir. Sertoli hücreleri, erkek verimliliğinde önemli rol oynamaktadır. Bu hücrelerin yapısını etkileyen faktörler, hücresel fonksiyon bozukluklarına neden olmaktadır. Yapılan çalışmalarda, ER stresinin Sertoli hücrelerinde ultrastrüktürel değişikliklere neden olduğu gösterilmiştir. Bu değişikliklerle birlikte meydana gelen morfolojik bozuklukların, erkek kısırlığının sebeplerinden biri olduğunu öngörmekteyiz. Bu hipotezden yola çıkarak, tunikamisinle uyarılan ER stresinin neden olduğu, Sertoli hücrelerindeki morfolojik değişiklikleri ve apoptozu, ışık ve elektron mikroskobu ile inceledik. 
Çalışmamızda 32 adet, 2,5-3 aylık, erkek, albino Wistar sıçan kullanıldı. Hayvanlar 200-250gr ağırlığında seçilerek 8?erli 4 gruba ayrıldı. Kontrol grubuna, tek doz 1ml subkutan 0,09?luk NaCl çözeltisi verildi, deney gruplarına tek doz subkutan 200µg/kg tunikamisin uygulanarak ER stresi uyarıldı. 7. Günde, kontrol grubu ve 7 gün grubu, daha sonra sırasıyla 14. ve 21. günlerde, 14 gün grubu ve 21 gün grubunun dokuları alınarak sakrifiye edildi. Testis örnekleri, ışık ve elektron mikroskobu incelemeleri için uygun tekniklerle hazırlanarak, ışık ve elektron mikroskobuyla incelendi. Elde edilen veriler uygun istatistiksel metotlarla değerlendirildi.
Çalışmamız tunikamisin ile uyarılan ER stresinin, Sertoli hücrelerinin yapısı üzerindeki etkisini ortaya koymuştur. Aşırı stres gözlenen grupta apoptoz gösteren hücre sayısının arttığı da görülmüştür. Bu bulgular ışığında çalışmamız erkek kısırlığında yeni tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine ve uygulanmasına fayda sağlayacaktır. Ayrıca, ER stresinin erkek kısırlığına olan etkisi üzerine yapılan nadir in vivo çalışmalardan biridir.

Abstract:
Protein folding is the complex process and mistake in protein folding frequently seen. N-glycosylation inhibition, deterioration of calcium homeostasis, oxydative stress vs. factors causes functional damage in ER. accumulation of unfolded or misfolded proteins in the lumen of the endoplasmic reticulum causes ER stress in the cels. The Sertoli cells plays very important role in male fertility. The morphological changes in these cells disturb their functions. Previous research suggests the endoplasmic reticulum stress (ER) causes ultrastructural changes in Sertoli cells. We consider that these morphological anomalies are one of the reasons of male infertility. We concentrated on the morphological changes and the apoptosis of Sertoli cells caused by tunicamycin induced ER stress. We used immunohistochemistry, light and electron microscopy to observe the possible changes.  
The control and the experiment groups covered 2,5-3 months old, 32 male mature Wistar Albino rats each weighing about 250-300 grams. The 32 animals divided in four groups each having 8 rats. These were control group, 7th day group, 14th day group and 21st day group. We gave 1ml of 9 % subcutaneous injections of saline to the animals in the control group. The other three groups received one dose of 200µl/kg tunicamycin subcutaneously to induce ER stress.  The control and the 7th day group sacrificed in the 7th day, the 14th and 21st day groups sacrificed respectively in 14th and 21st days. We prepared the testis specimens for immunohistochemistry, light and electron microscopy using appropriate technics. The observations carried with light and electron microscope and the findings supported by statistical technics.
In conclusion, the tunicamycin induced ER stress caused morphological changes in the Sertoli cells. The number of apoptotic cells increased in the group which displayed the maximum amount of ER stress. We believe that the outcome of these evidences may light up and aid to therapeutic treatments of male infertility. On the other hand, this is one of the rare in vivo researches on the ER stress of Sertoli cells.