Eurimages sonrası Türk sinemasında etnik kimlik temsilleri
The representations of the ethnic identities in the Turkish cinema after the Eurimages
Yazar: GÜLFİDAN ŞEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İRFAN HIDIROĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Etnik kimlik = Ethnic identity ; Eurimages Fonu = Eurimeges Fund ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema

Özet:
Sinemanın ilk yıllarında dünya film pazarında egemen konumda olan Avrupa sineması, Birinci Dünya Savaşı ile birlikte bu egemenlik alanını Amerikan Sinemasına kaptırmıştır. Sonraki yıllarda Avrupa toplumları içinde meydana gelen sosyal, siyasi ve ekonomik olaylardan dolayı egemenlik alanını genişleten Amerikan sineması, sinema eserlerinin üretim, dağıtım ve gösterim alanında dünya film pazarına egemen olmuştur. Avrupa ülkeleri kendi sinemalarını korumak için yaptırımlar uygulasa da Amerikan sineması tekelini yıkamamıştır. Amerikan sinemasının küresel pazarda kendi kültür ve beğenisi egemenliğini kırmak ve kendi kültürünü yansıtan ortak bir Avrupa kültürü yaratmak için Avrupa ülkeleri 1989 yılında Sinematografik Görsel-İşitsel Eserlerin Ortak Yapım ve Dağıtım Fonu olan Eurimages'ı oluşturmuştur. Eurimages fonu 2 ya da 3 ortaklı ortak yapım, dağıtım ve gösterim destekleriyle Avrupa ülke sinemalarını kalkındırmayı amaçlamaktadır.
1990 yılında Türkiye'nin üye olduğu bu fon, Türk sinemasının gelişmesinde ve kalkınmasında etkili olmuştur. Eurimages üyeliği Türk sinemasına ortak yapım, dağıtım ve gösterim desteklerinin yanında, ortak yapımlar sayesinde yönetmenlerin başka ülke sinemalarının pratiklerinden ve teknik bilgisinden yararlanmasına da olanak sağlamıştır. Eurimages destek fonunun Türk sinemasına en önemli yararı ise, daha önce hiç değinilmemiş, toplumun gerisinde kalmış küçük grupların sinemada temsiline olanak sağlamıştır. Filmlerde yer almayan etnik ve cinsel kimlikler, dinsel farklılıklar ve bireysel konuların filmlerde yer almasında etkili olmuştur. 1990 sonrası Türk sinemasında önemli gelişmelerden biri de sinemaya taşınan etnik kimliklerdir. O güne kadar değinilmeyen, tartışılmayan ve konuşulmayan etnik gruplar Türk sinemasında ele alınmaya ya da önceden ele alındığında daha farklı biçimde ele alınmaya başlamıştır. Eurimages destekleriyle etnik kimlikler perdeye yansımaya başlamıştır. Eurimages destekli, Sende Gitme Triandafilis, Güneşe Yolculuk, Büyük Adam Küçük Aşk, Hiçbiryerde, Çamur, Yazı Tura ve Bulutları Beklerken filmlerindeki etnik kimliklerin nasıl ele alındığı, etnik kimliklerin sorunlarıyla ve tartışmalı konularıyla incelenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Avrupa sineması, Amerikan sineması, Eurimages, Türk sineması, Etnik kimlikler

Abstract:
European Cinema, which was the dominant in the World Movie Market in the early years of cinema, was surpassed by American Cinema with the World War I. In the following years, the American Cinema which gained popularity because of the occurrance of the social, political, economical events in Europe became the unrivalled power of the World Movie Market in the field of producing, distributing and releasing movies. Although the European countries took some precaution to protect their own cinemas, They never caught the popularity of the American Cinema. In order to break the power of culture and popularity of the American Cinema in the global market and to create a common European culture that reflects its own culture, European countries established Eurimages which is fund of common production and distribution of Cinematographic Visual-Auditory Works. Eurimages fund aims to uplift the European cinema with the support of common production, distribution and presentation.
The fund in which Turkey joined in 1990 was effective in improvement and development of Turkish cinema. Besides common production, distribution and presentation supports, Turkey's membership of Eurimages provided the directors with good use of practice and know-how of other countries' cinemas. The most important benefit of Eurimage Support Fund to Turkish cinema is that it helped representation of minority groups that had always been at background in society and had never been represented in the cinema. It was effective in the representation of ethnic and sexual identities, religous differences and individual issues that didn't take place in movies. After 1990, Another important improvement of Turkish cinema was the ethnical identities that were reflected to the cinema. Ethnic groups that hadn't been mentioned and discussed before took place in Turkish movies as well or these ethnic groups were reflected to cinema in a different motive from the past, if any had been displayed in any movie before. With the support of Eurimages, ethnic identities started to be reflected in the screen. The movies supported by Eurimages Sende Gitme, Triandafilis, Güneşe Yolculuk, Büyük Adam Küçük Aşk, Hiçbiryerde, Çamur, Yazı Tura and Bulutları Beklerken will be examined with how the ethnic identities were reflected in the movies and with the problems of those ethnic identities and their debatable issues.
Key Words: European Cinema, American Cinema, Eurimages, Turkish Cinema, Ethnic Identities