Glial fibriler asidik protein düzeyinin akut iskemik inme hastalarında fonksiyonel nörolojik kapasiteyi öngördürmede modifiye rankin skoru ile karşılaştırılması /
Yazar: DEMET DEVRİMSEL DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. TUBA CİMİLLİ ÖZTÜRK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Glial fibriler asidik protein = Glial fibrillary acidic protein ; Serebrovasküler bozukluklar = Cerebrovascular disorders ; Ölçekler = Scales ; İnme = Stroke ; İskemi = Ischemia

Özet:
Amaç: Serebrovasküler hastalık, dünyada morbidite ve mortaliteye sebep olan hastalıkların başında gelir. Genellikle altta yatan neden serebral hemoraji ya da iskemidir. Doğru tanı, erken ve doğru tedavi için gereklidir ve prognoza olumlu yönde katkı sağlar. İnme tanısı daha çok görüntüleme yöntemlerini temel alsa da son yıllarda biyokimyasal belirteçler konusunda ilerleme kaydedilmiştir. Glial fibriler asidik protein (GFAP) bunlardan biridir. Biz bu çalışmamızda, acil servisimize son 24 saat içinde başlayan inme veya inme benzeri semptomlarla başvurup radyolojik görüntülemelerle akut iskemik inme tanısı konulan hastalarda serum GFAP düzeylerinin 30 günlük Modifiye Rankin Skoru (mRS) skoru ile karşılaştırılıp fonksiyonel nörolojik kapasiteyi öngördürmedeki değerliliğini belirlemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Acil servisimize 01.04.2017 ile 31.08.2017 tarihleri arasında son 24 saat içinde başlayan inme veya inme benzeri semptomlarla başvurup muayene ve radyolojik radyolojik görüntüleme sonuçlarına göre iskemi gelişen beyin bölgesi, hastaların semptom başlangıcından sonraki ilk 24. saat ve 48-96. saatte GFAP düzeylerine bakılmak üzere kan örnekleri alınacak, alınan kanlar 1000 devirde 10 dakika santrifüj edildikten sonra elde edilen serumlar ependorf tüplerine aktarılarak -80oC'lik bir dolapta saklanacaktır. Çalışmaya dahil edilen hastalarda inmeye bağlı nörolojik fonksiyonel kapasite değerlendirilmesi için semptomların başlangıcından sonraki 24. saat, 48-96. saat ve 30. günde mRS skoruna bakılacaktır. Hastalardan 12. ve 48. saatte alınıp -80 derecedeki bir dolapta saklanan kan örneklerinden daha sonra eş zamanlı olarak GFAP düzeyleri çalışılacaktır. 

Bulgular: 51 hastayı dahil ettiğimiz çalışmamızda 1. GFAP düzeyi ile 1. mRS (r=0,395, p=0,004), 2. mRS (r=0,364, p=0,009), 30. gün mRS (r=0,329, p=0,009) korele bulunmuştur. İnfarkt volümü, 1. GFAP (r=0,430, p=0,002), 1. mRS (r=0,500, p=0,001), 2. mRS (r=0,403, p=0,003), 2. GFAP (r=0,337, p=0,015), 30. gün mRS (r=0,332, p=0,017) ile korele bulunmuştur. Anterior dolaşım infarktında ve multiple bölge infarktında 1. GFAP ve 1. mRS daha yüksek tespit edilmiştir. 
Sonuçlar: Akut iskemik inme hastalarında ilk 24 saatte bakılan GFAP düzeyinin uzun dönem nörolojik sonlanımı öngörmede değerli bir parametre olabileceğini desteklemektedir.
Anahtar Kelimeler: GFAP, iskemik inme, Modifiye Rankin Skoru

Abstract:
Objective: Stroke is a major cause of morbidity and mortality worldwide. Generally, the etiology of stroke includes intracerebral hemorrhage and cerebral ischemia. Prompt diagnosis might lead to earlier and more appropriate therapies, and thus beneficially impact prognosis. At present, acute stroke differential diagnosis is predominantly based on brain imaging, including computed tomography and magnetic resonance imaging. During the past years, the search for stroke biomarkers has made great progress. Among the validated diagnostic biomarkers, glial fibrillary acidic protein (GFAP) is the most promising. In this study, we aimed to predict functional outcome of ischaemic stroke patients by comparing serum GFAP levels to 30 days Modified Rankin Scale (mRS). 
Materials and Methods: We investigated all the patients between 01.04.2017 and 31.08.2017, presenting with stroke symptoms within the first 24 hours of stroke onset and diagnosed radiologically and clinically as ischemic stroke. Patients blood samples were collected at within the first 24 hours and 48-96 hours to study GFAP levels. Blood was allowed to clot, and after centrifugation (1000 g, 10 min) within 30 min, serum was stored at -80°C for later analysis. Clinical status of the patients was determined by mRS at admission, 48-96 hours and 30. days.
Results: In our study, including 51 patients presenting with ischemic symptoms within the first 24 hours of stroke onset, 1st GFAP level is correlated with 1st mRS (r=0,395, p=0,004), 2nd mRS (r=0,364, p=0,009), 30 days mRS (r=0,329, p=0,009). Infarction size is correlated with 1st GFAP (r=0,430, p=0,002), 1st mRS (r=0,500, p=0,001), 2nd mRS (r=0,403, p=0,003), 2nd GFAP (r=0,337, p=0,015), 30 days mRS (r=0,332, p=0,017). Anterior circulation infarcts and multiple area infarcts have higher GFAP level and mRS score at admission.
Conclusion: For the patients presenting with stroke symptoms within the first 24 hours of stroke onset and diagnosed radiologically and clinically as ischemic stroke, GFAP is a promising marker to predict 30 days neurological functional capacity.
Key words: GFAP, ischemic stroke, Modified Rankin Scale