Diyabetik maküla ödeminde intravitreal ranibizumab ve aflibercept tedavisinin görsel ve anatomik sonuçları
Visual and anatomic results of intravitreal ranibizumab and aflibercept treatment in diabetic macular edema
Yazar: MEHMET UĞUR
Danışman: DOÇ. DR. SADIK ALTAN ÖZAL
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Aflibersept = Aflibercept ; Anatomi = Anatomy ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetik retinopati = Diabetic retinopathy ; Görme keskinliği = Visual acuity ; Makula ödemi = Macular edema ; Ranibizumab = Ranibizumab ; Tedavi = Treatment ; Vitreus = Vitreous

Özet:
Bu çalışmanın amacı diyabetik maküla ödemi güncel tedavisinde; göz içi 2 mg aflibercept ve göz içi 0,5 mg ranibizumab uygulamasının görme keskinliği üzerine olan etkilerini ve anatomik prognoza etkisini retrospektif olarak irdelemektir.
Çalışmamıza Edirne Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göz Hastalıkları Retina Biriminde Ocak 2014 ile Şubat 2019 tarihleri arasında Diyabetik maküla ödemi tanısı ile anti-vasküler endotelyal büyüme faktörü tedavisi uygulanan hastalar retrospektif olarak dahil edildi. Çalışmamızda hastalar iki gruba ayrılarak; diyabetik maküla ödemi nedeniyle intravitreal ranibizumab tedavisi uygulanan 69 göz ile intravitreal aflibercept uygulanan 56 gözün anatomik ve fonksiyonel sonuçları karşılaştırıldı. Her iki grupta da hastalara başlangıçta birer ay ara ile ardışık 3 yükleme dozu yapıldı, 3 aydan sonra pro re nata tedavi rejimi uygulandı. Hastaların enjeksiyon öncesinde Snellen eşeli ile alınan görme keskinliği değerleri ''Logarythm of Minimum Angle of Resolution'' ölçeğine çevrildi. Ön segmentin biyomikroskopik muayenesi ve indirekt oftalmoskopi ile fundus muayenesi yapıldı. Göziçi basıncı Goldmann aplanasyon tonometrisiyle ölçüldü. 1 yıl boyunca tüm hastalar 4 hafta aralıklarla muayene edildi.
Enjeksiyon sonrası her iki grubun görme keskinliği ve santral maküla kalınlığına bakıldığında; grup içi aylara göre karşılaştırmada intravitreal ranibizumab enjeksiyonu sonrası görme keskinliğinde 3.ayda (p=0,002), 6.ayda (p=0,003) ve 12.ayda (p=0,023) anlamlı iyileşme gözlendi; santral maküla kalınlığında ise 3.ay (p˂0,001), 6.ay (p˂0,001) ve 12.ayda (p˂0,001) anlamlı gerileme gözlendi. İntravitreal aflibercept enjeksiyonu sonrası görme keskinliğinde 3.ayda anlamlı iyileşme (p=0,021), 6.ayda iyileşme (p=0,133), 12.ayda ise azalma izlendi (p=0,884); santral maküla kalınlığında ise 3.ay (p˂0,001), 6.ay (p˂0,001) ve 12.ayda (p˂0,001) anlamlı gerileme gözlendi. Gruplar arası görme keskinliğinde istatistiksel olarak 3.ay (p=0,833), 6.ay (p=0,896) ve 12.ayda (p=0,435) anlamlı fark gözlenmedi. Gruplar arası santral maküla kalınlığı karşılaştırıldığında 6.ayda aflibercept uygulanan grupta istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha fazla azalma saptandı (p=0,029). Başlangıç görme keskinliği düşük gözler (Snellen 20/400-20/40 ~ LogMAR 1,30-0,30) incelendiğinde ise; grup içi aylara göre karşılaştırmada intravitreal ranibizumab enjeksiyonu sonrası görme keskinliğinde 3.ayda (p=0,001), 6.ayda (p˂0,001) ve 12.ayda (p=0,004) anlamlı iyileşme gözlendi; santral maküla kalınlığında ise 3.ay (p˂0,001), 6.ay (p˂0,001) ve 12.ayda (p˂0,001) anlamlı gerileme gözlendi. İntravitreal aflibercept enjeksiyonu sonrası görme keskinliğinde 3.ayda (p=0,106), 6.ayda (p=0,183) ve 12.ayda (p=0,948) iyileşme izlendi ; santral maküla kalınlığında ise 3.ay (p˂0,001), 6.ay (p˂0,001) ve 12.ayda (p˂0,001) anlamlı gerileme gözlendi. Gruplar arası görme keskinliğinde istatistiksel olarak 3.ay (p=0,240), 6.ay (p=0,210) ve 12.ayda (p=0,052) anlamlı fark gözlenmedi. Gruplar arası santral maküla kalınlığı karşılaştırıldığında 3.ayda (p=0,004) ve 6.ayda (p=0,007) aflibercept uygulanan grupta istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha fazla azalma saptandı.
Diyabetik maküla ödemi tedavisinde hem intravitreal ranibizumab ve hem de intravitreal aflibercept tedavilerinin görme keskinliğini arttırdığı ve santral maküla kalınlığında anlamlı düşme sağladığı izlendi, ancak altıncı ayda iki tedavi arasında santral maküla kalınlığında anlamlı farklılık görüldü. Başlangıç görme keskinliği düşük gözlerde ise hem intravitreal ranibizumab hem intravitreal aflibercept tedavilerinin görme keskinliğini arttırdığı ve santral maküla kalınlığında anlamlı düşme sağladığı saptandı, ancak 6 ve 12.ayda iki tedavi arasında santral maküla kalınlığında anlamlı farklılık tespit edildi. Diğer taraftan intravitreal enjeksiyon uygulaması sonrası gelişebilecek olası lokal ve sistemik komplikasyonlar nedeniyle, hasta seçimine dikkat edilmeli, gerekli önlemler alınmalı ve tedavi sonrası hastalar iyi takip edilmelidir.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the current treatment of diabetic macular edema; to investigate the effect of intraocular 2 mg aflibercept and intraocular 0.5 mg ranibizumab on visual acuity and anatomic prognosis retrospectively.
Patients who were diagnosed with diabetic macular edema between January 2014 and February 2019 in Edirne Trakya University Medical Faculty Hospital Eye Diseases Retina Unit were included in this study retrospectively. In our study, patients were divided into two groups; the anatomical and functional results of 69 eyes treated with intravitreal ranibizumab for diabetic macular edema and 56 eyes treated with intravitreal aflibercept were compared. In both groups, patients were initially given 3 consecutive loading doses at intervals of 1 month, and after 3 months pro re nata treatment regimen was administered. The visual acuity values ​​of the patients taken with Snellen chart before the injection were converted to 'Logarythm of Minimum Angle of Resolution' scale. Biomicroscopic examination of the anterior segment and fundus examination by indirect ophthalmoscopy were performed. Intraocular pressure was measured by Goldmann applanation tonometry. All patients were examined at 4-week intervals for 1 year.
When visual acuity and central macular thickness of both groups were examined; visual acuity improved significantly at 3rd month (p=0,002), 6th month (p = 0,003) and 12th month (p=0,023) after intravitreal ranibizumab injections; central macular thickness decreased significantly at 3rd month (p˂0,001), 6th month (p˂0,001) and 12th month (p˂0,001). After intravitreal aflibercept injection, visual acuity improved significantly in the 3rd month (p=0,021), improved in the 6th month (p=0,133), and decreased in the 12th month (p=0,884); central macular thickness decreased significantly at 3rd month (p˂0,001), 6th month (p˂0,001) and 12th month (p˂0,001). There was no statistically significant difference in visual acuity between the groups at 3rd month (p=0,833), 6th month (p = 0,896) and 12th month (p=0,435). When central macular thickness was compared between groups, there was a statistically significant decrease in aflibercept group in the 6th month (p=0,029). When eyes with low initial visual acuity (Snellen 20/400-20/40 ~ LogMAR 1,30-0,30) were examined; visual acuity improved significantly at 3rd month (p=0,001), 6th month (p˂0,001) and 12th month (p=0,004) after intravitreal ranibizumab injection; central macular thickness decreased significantly at 3rd month (p˂0,001), 6th month (p˂0,001) and 12th month (p˂0,001). Visual acuity improved after 3rd month (p=0,106), 6th month (p=0,183) and 12th month (p=0,948) after intravitreal aflibercept injection; central macular thickness decreased significantly at 3rd month (p˂0,001), 6th month (p˂0,001) and 12th month (p˂0,001). There was no statistically significant difference in visual acuity between the groups at 3rd month (p=0,240), 6th month (p=0,210) and 12th month (p=0,052). When the central macular thickness was compared between the groups, a statistically significant decrease was observed in the aflibercept group in the 3rd month (p=0,004) and in the 6th month (p=0,007).
In the treatment of diabetic macular edema, both intravitreal ranibizumab and intravitreal aflibercept treatments increased visual acuity and significantly decreased central macular thickness, but there was a significant difference in central macular thickness between the two treatments in the sixth month. In eyes with low initial visual acuity, both intravitreal ranibizumab and intravitreal aflibercept treatments increased visual acuity and significantly decreased central macular thickness, but there was a significant difference in central macular thickness between the two treatments at 6th and 12th months. On the other hand, due to possible local and systemic complications that may occur after intravitreal injection, patient selection should be considered, necessary precautions should be taken and patients should be followed up well after treatment.