Sanatı adından okumak: İzleyici-sanat etkileşimi ve sanat üretiminin adlandırılması
Reading art from its name: Viewer-art interactions and naming of art productions
Yazar: GULSEVİM CAN
Danışman: PROF. TANSEL TÜRKDOĞAN
Gazi Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Bilim Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2018
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Adlandırma = Naming ; Etkileşim = Interaction ; Sanat = Art ; İmge = Image ; İzleyiciler = Audiences

Özet:
Tez çalışmasında sanat izleyicisinin bakışını yönlendirebilecek etmenleri çalışmaya dahil etmek için, öncelikle "sanat üretimi ve izleyicisine dönük incelemeler" başlığı ile, izleyiciyle bağlantısı bulunabilecek temsil, imge, göstergebilim, görsel okuryazarlık, alımlama estetiği gibi alt alanlar ele alınmıştır. Ardından, "sözel tamamlayıcılar" ve sanat üretimlerinin birlikteliklerine yönelinmiştir. İzleyicinin sanat karşılaşmalarındaki anlamlandırma, yalnızca işleticiye ya da sanat üretimine değil, ön bilgi, değişen yaşam koşulları, güncel sanat dünyasında imgelerin kendileriyle birlikte sunulan farklı teknolojiler, sunulma biçimi, tarih gibi bağlamların etkisiyle oluşan bildirişim süreçlerindeki değişikliklere de bağlıdır. Bir sanat üretimi karşısında izleyici algısını harekete geçiren etmenlerden birinin de "sanat üretiminin sözel tamamlayıcıları" olduğu söylenebilir. Özneye sözel bir gösterge olarak sunulmuş kelimeler, diğer göstergelerle ve izleyen bilgisiyle, sezgisiyle birleşirken bir sınırlama mı, bir anahtar mı sunar? Adlandırma ya da metinler oluşturma yoluna gidilerek imgenin iletisinin değiştirilebilmesinin, kişisel olarak sanat üretimine olumlu katkısının olabileceği fikri ile bu çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, bu konudaki araştırmalara, görüşmelere ve kişisel fikirlere yer verilmiştir. Nitel araştırma yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilen araştırma kapsamında, sanat alanındaki adlandırmalara yönelik sorulardan oluşan altı görüşme yapılmış ve yorumlanmıştır. Görüşmeler, alansal çalışmaları temel alınarak; Çelenk BAFRA, Emre ZEYTİNOĞLU, Erden KOSOVA, Mehmet YILMAZ, Rıfat ŞAHİNER ve Vasıf KORTUN ile yapılmıştır. Son olarak, adın yönlendirmesinin keşfi için, bazı kişisel sanat üretimlerinin içeriklerine ve adlandırılmalarına dönük öykülemelere ve incelemelere yer verilmiştir.

Abstract:
In order to include the art viewers and the factors that may lead them in the thesis work, first of all, the subject of "studies on art production and art viewers" was created. Under this heading, the topics such as representation, image, semiology, visualliteracy, reception aesthetics, which can be connected with the viewers were been examined. Then, the use of "verbal expression" with art productions was discussed. The viewer's understanding of artistic interactions does not depend solely on artist or artistic production. Perception is also dependent on changes in contexts such as "prior knowledge, variable life conditions, different technologies presented with arts, presentation style, history". It can be said that one of the factors that motivated viewer's perception in response to an art production is "verbal complement of artistic production". This thesis has been made because of the idea that the alteration of the transmission of images through "names or texts" could be a positive contribution to art. A verbal indicator is combined with viewer's knowledge and intuition and with other forms. Is this a limitation or a key? The study included researches, interviews and personal opinions on this subject. Six interviews were done and interpreted, using qualitative research methods.The interviewees were selected on the basis of their field work; Çelenk BAFRA, Emre ZEYTİNOĞLU, Erden KOSOVA, Mehmet YILMAZ, Rıfat ŞAHİNER and Vasıf KORTUN. Finally, there is a study about the contents and naming of some personal art works for discovering name and image association.