Yakup kadri Karaosmanoğlu'nun "Kiralık Konak" romanının sentaks çalışması
Syntax in Yakup Kadri Karaosmanoğlu's novel "Kiralık Konak"
Yazar: HALİME ALTINTAŞ
Danışman: PROF. DR. SUZAN SUZİ TOKATLI
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Yeni Türk Dili Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Karaosmanoğlu, Yakup Kadri = Karaosmanoğlu, Yakup Kadri ; Kiralık Konak = Kiralık Konak ; Roman = Novel ; Söz dizim = Syntax ; Türk romanı = Turkish novel

Özet:
Bu çalışmada Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun "Kiralık Konak" adlı romanı söz dizimi açısından değerlendirilmiştir. Bu çalışmanın temel amacı, "Kiralık Konak" adlı romandan hareketle Türkçe söz diziminde kelime grupları, cümle çeşitleri, cümlenin öğeleri ile ilgili özellikleri ortaya koymaktır. Çalışmada Türkçe söz dizimi ile ilgili olarak literatürde yer alan eserler temel alınmıştır. Farklı kaynaklar ve romandan seçilen örnekler değerlendirilerek bir sınıflama yapılmıştır.
Yakup Kadri KARAOSMANOĞLU, romanları, öyküleri, denemeleri ve oyunlarıyla Türk edebiyatı sahasında yer alan önemli isimlerdendir. Yakup Kadri KARAOSMANOĞLU  1910-'dan 1974'e dek kaleme aldığı eserlerinde Türkçenin bütün evrelerini yansıtır.
"Kiralık Konak" romanı ait olduğu dönemin dil özelliklerini yansıtan, Türkçeyi sadeleştirme çabalarının yoğun olduğu Milli Mücadele döneminde kaleme alınmış bir eserdir. Bu nedenle "Kiralık Konak" romanının dil ve yapısı üzerine yapılacak çalışmalar önem arz etmektedir.
Bu çalışma, ait olduğu dönemin dil özelliklerini yansıtan "Kiralık Konak" romanından alınan örneklerden hareketle, cümlenin öğeleri ve kelime grupları ile ilgili tespitler yapmayı amaçlayan metin merkezli bir çalışmadır.
Çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde Türkçenin söz dizimi ile ilgili olarak yazılan kaynak eserler, makaleler ve tezlerden hareketle, kelime grupları ve bu grupların yapısı ile ilgili durumlar ortaya konmuş ve bu durumlar eserden seçilen örneklerle somutlaştırılmıştır. İkinci bölümde cümlenin ögeleri incelenmiş, ögeyi oluşturan unsurlar ele alınmıştır. Üçüncü bölümde ise kapsamlı bir şekilde cümle çeşitleri incelenmiştir.  Dördüncü bölümde eserin çeşitli bölümlerinden seçilen elli dört adet cümle kelime grupları ve cümle ögeleri, cümle türleri açısından değerlendirilerek tahlil edilmiştir.

Abstract:
In this study, Yakup Kadri Karaosmanoğlu's novel "Kiralık Konak" was evaluated in terms of syntax. The main purpose of this study is to reveal the features of word groups, sentence types, sentence analysis, elements of the sentence in Turkish syntax based on the novel "Kiralık Konak". In the study, the works written previously about the Turkish syntax are based. A classification was made by evaluating the samples selected from different sources and novels.
Yakup Kadri Karaosmanoglu is one of the important names in the field of Turkish literature with his novels, stories, essays and plays. He shows all the stages of Turkish in his Works written between 1910-1974."Kiralık konak" was written in an intense period of language simplification studies that reflect the language characteristics of the period.   
This study is a text-centered study that aims to make determinations about the elements and phrases of the sentence based on the examples taken from the novel "Kiralık Konak", a work of transitional period. Therefore, it is important to work on the language and strecture of "Kiralık Konak".
The study consists of four chapters. In the first part of the study, based on the source works, articles and theses written about Turkish syntax, situations related to word groups and the structure of these groups are revealed and these situations are embodied with examples selected from the work. In the second part, the elements of the sentence are examined and the elements that make up the element are discussed. In the third part, sentence types are examined extensively. In the fourth section, twenty-nine sentences selected from various parts of the work are analyzed in terms of sentence elements and word groups. Finally, the sources used in the work are included.