Hart ve Kelsen'in hukuk kuramlarından hareketle hukukun etik temelleri
The ethical grounds of law with the reference to the theories of Hart and Kelsen
Yazar: ALİ İHSAN ZORER
Danışman: PROF. DR. BERFİN KART TEPE
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy ; Hukuk = Law
Dizin: Etik = Ethics ; Kant, Immanuel = Kant, Immanuel ; Kelsen, Hans = Kelsen, Hans

Özet:
Bu çalışma, hukuk ve etik ilişkisine ilişkin tartışmalar ile doğal hukukçular ve pozitif hukukçular arasındaki tartışmaların temel soru ve savlarını ele alarak, esasında "Hukuk etiksiz olabilir mi?" sorusunu yanıtlamaya çalışmaktadır. Öncelikle, hukuk, hukuk bilimi, hukuk felsefesi gibi kavramların sınırları çizilmeye, bu kavramların felsefenin temel disiplinlerinden biri olarak etik ile ilişkisi ele alınmaktadır. Söz konusu kavramsal çerçeve, özellikle doğal hukuk ve pozitif hukuk fikrinin nereye dayandığı, soru ve sorunlarının neler olduğunu ortaya koymayı olanaklı kılacaktır. Bu sebeple, doğal hukukçuların ve pozitif hukukçuların, temelde nerede ayrıldıkları, nerede birbirlerine benzedikleri ve neden birbirilerine gereksinim duyduklarını ortaya koyabilmek de mümkün olacaktır. "Hukuk etikten bağımsız olabilir mi?" ya da "Değerlerden bağımsız bir hukuk düşünülebilir mi? soruları yanıtlanırken, doğal hukukçuları ile pozitif hukukçuların kuramları irdelenmektedir. 
Bu bağlamda, öncelikle, hukuk ve etik kavramlarının sınırları çizilerek etik temelli hukukun olanağının ard alanı ortaya konulmaya çalışılacaktır. Bu sınır çizmenin ardından, hukuk bilimi ve hukuk felsefesi arasındaki ilişkinin nasıl olduğu ya da olması gerektiğini ele alan doğal hukukçular ile poztivist hukukçuların temel savları, sorunları felsefe tarihinden hareketle ele alınacaktır. Böylelikle, doğal hukuk ve pozitif hukukun hareket noktaları ile yöneltilen eleştirilere yer verilecektir. Bu yapılırken de hukuki pozitivizmin iki önemli temsilcisi Hart ve Kelsen'in kuramları üzerinde durulacaktır. Bu bağlamda, özellikle, pozitivist hukukçu olarak bilinen Kelsen'in kuramı ve kuramının en önemli terimi olarak kabul edilebilecek "Grundnorm" teriminden hareketle Kant'ın "Ahlak Yasası" arasındaki ilişki olup olmadığı tartışılacaktır. Kelsen'in "Grundnorm" olarak adlandırdığı ilkeyle, bütün yasaları temel olan bir yasaya nasıl bağladığı Kant'ın etik görüşüyle ilişkilendirilip, karşılaştırılmaya çalışılacaktır. Böylelikle, sonuçta, etik ilkelerin hukuksal açıdan önemi vurgulanarak, özellikle Kant'ın etik kuramı referans alınarak, onun etik ve politika üzerinde söylediklerinin hukuka nasıl kaynaklık edebileceği, hukukun etiğe, pozitif hukukun da doğal hukuka neden ihtiyaç duyabileceği temellendirilmeye istenmektedir.

Abstract:
This study deals with the main questions and arguments of the discussions on the relationship between law and ethics, as well as between natural law and positive lawyers, and in fact, "Can law be unethical?" tries to answer the question. First of all, the boundaries of concepts such as law, jurisprudence, legal philosophy, and the relationship of these concepts with ethics as one of the basic disciplines of philosophy are discussed. The aforementioned conceptual framework will make it possible to reveal where the ideas of natural law and positive law are based, and what their questions and problems are. For this reason, it will be possible to reveal where natural and positive lawyers fundamentally differ, where they resemble each other and why they need each other. "Can law be independent of ethics?" or "Can a law independent of values be considered? While answering the questions, the theories of natural and positive lawyers are examined.
In this context, first of all, the boundaries of the concepts of law and ethics will be drawn and the background of the possibility of ethics-based law will be tried to be revealed. Following this demarcation, the main arguments and problems of natural lawyers and positivist lawyers, who discuss how the relationship between legal science and legal philosophy is or should be, will be discussed with reference to the history of philosophy. Thus, the criticisms made with the starting points of natural law and positive law will be included. While doing this, the theories of Hart and Kelsen, two important representatives of legal positivism, will be emphasized. In this context, it will be discussed whether there is a relationship between Kant's "Moral Law", especially based on the term "Grundnorm", which can be considered as the most important term of Kelsen's theory and theory, known as a positivist jurist. The principle that Kelsen calls "Grundnorm" and how he connects all laws to a fundamental law will be related and compared with Kant's ethical view. Thus, in the end, by emphasizing the legal importance of ethical principles, especially with reference to Kant's theory of ethics, it is desired to ground how his words on ethics and politics can be a source for law, why law may need ethics and positive law may need natural law.