Yıldızlararası ortamdakı bazı iyonize kaynakların Hα tayf analizleri
H-alpha spectral analises of some ionized sources in the interstellar medium
Yazar: HALİL İBRAHİM TIRAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MUHİTTİN ŞAHAN
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Astronomi ve Uzay Bilimleri = Astronomy and Space Sciences

Özet:
TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi'nde bulunan 150 cm'lik RTT150 teleskopunun (TUG, Antalya, Turkey) coude odağında bulunan DEFPOS tayfölçeri Samanyolu gökadamızdaki bazı HII bölgelerinden, gezegenimsi bulutsulardan ve açık yıldız kümelerinden gelen H-alfa (6563Å) çizgilerini ölçmektedir. 
Bu tez çalışmasında, kısaca DEFPOS tayfölçerini tanımlamakta ve daha sonra galaksimizdeki bazı iyonize olmuş hidrojen kaynaklarından (Sh2-108, Sh2-119, Sh2-136, Sh2-206, Sh2-228, IC5146, IC444, NGC6572, NGC6960, NGC2237, NGC2238, ve NGC7380)  elde edilen H-alfa tayf sonuçları hakkında bilgi vermektedir. H-alfa tayfları yıldızlararası ortamdaki iyonize gazın bazı fiziksel durumları (ör: parlaklıkları, LSR hızları ve yarı genişlikleri) hakkında detaylı bilgi sağlamaktadır. Bu tayflardan, yapıların LSR'a göre hızları ve parlaklıkları sırasıyla, NGC7380 için -5.68 km/s ve 70.4 R, IC444 için -7.87  km/s ve 103.56 R, IC5146 için -13.94 km/s ve 114.51 R, Sh2-136 için +28. 16  km/s ve 160.48 R, NGC2238 için +20.21  km/s ve 163.64 R, NGC6572 için -2.82	km/s ve 173.29 R, Sh2-206 için +14.4 km/s ve 214.22 R, Sh2-228 için -11.5 km/s ve 318.47 R, NGC6960 için -20.08 km/s ve 458.63 R,  NGC2237 için -47.48 km/s ve 524.271 R,   Sh2-108 için +13.18 km/s ve 2169.68  R  ve Sh2-119 için +10.6	km/s ve 3262.82 R  olarak bulunmuştur. Elde edilen sonuçların literatürde verilen sonuçlarla yaklaşık benzer olduğu gördük. DEFPOS tayfölçerinin yayılı iyinze gazın çalışılması için güçlü bir alet olduğuna ve bu yeni sonuçların literatüre katkı sağlayabileceğine inanmaktayız.
4 açı dakikalık görüş alanına sahip olan DEFPOS tayfölçerinin yayılı iyinze gazın çalışılması için güçlü bir alet olduğuna ve bu yni sonuçların literature katkı sağlayabileceğine inanmaktayız.

Abstract:
The DEFPOS spectrometer located at coude focus of 150 cm RTT150 telescope at TUBITAK National Observatory (TUG, Antalya, Turkey) has measured H-alpha (6563Å) emission lines from some HII regions, Planetary Nebulae, and Open Clusters in our Milky Way Galaxy (Sahan et al. 2009; 2015). 
This thesis briefly describes the DEFPOS and then reports results of the H-alpha spectra obtained from some ionized hydrogen sources (Sh2-108, Sh2-119, Sh2-136, Sh2-206, Sh2-228, IC5146, IC444, NGC6572, NGC6960, NGC2237, NGC2238, and NGC7380) in the galaxy. The H-alpha spectra provide detailed information about some physical conditions (e.g., the intensities, the LSR velocities, and the line widths) of the ionized gas in interstellar medium. From these spectra, the LSR velocities and intensities were found to be -5.68 km/s and 70.4 R for NGC7380, -7.87  km/s and 103.56 R  for IC444, -13.94 km/s and 114.51 R for IC5146, +28.16  km/s and 160.48 R  for Sh2-136, +20.21  km/s and 163.64 R for NGC2238, -2.82 km/s and 173.29 R for NGC6572, +14.4 km/s and 214.22 R for Sh2-206, -11.5 km/s and 318.47 R for Sh2-228, -20.08 km/s and 458.63 R  for NGC6960,  -47.48 km/s and 524.271 R  for NGC2237, +13.18 km/s and 2169.68  R for Sh2-108, and +10.6 km/s and 3262.82 R for Sh2-119, respectively. We found that our results were approximately the similar variation with data given in literature. We believe that DEFPOS spectrometer is able to provide a powerful tool for the study of diffuse ionized gas and these new results may have significant contribution to the literature.