Türkiye'de mülteci çocuk emeği: Şanlıurfa'da çalışan Suriyeli mülteci çocuklar
Refugee child labour in Turkey: Syrian refugee children working in Şanlıurfa
Yazar: EMİNE TÜRKMEN
Danışman: PROF. DR. SONGÜL SALLAN GÜL
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Mülteciler = Refugees ; Suriyeliler = Syrians ; Çalışan çocuklar = Working children ; İş gücü piyasası = Labour market ; Şanlıurfa = Şanlıurfa

Özet:
Suriye'de yaşanan savaş sonucunda Türkiye'nin uyguladığı açık kapı politikasıyla çok sayıda Suriyeli Türkiye'ye gelmiştir. Suriye-Türkiye sınırında bir kent olan Şanlıurfa, en çok Suriyeli mülteci nüfusu barındıran kent konumundadır. Özellikle Suriyeli nüfusu içinde 18 yaşından küçük olanların oranı % 45'e ulaşmıştır. Bu bağlamda çalışmanın amacı, Şanlıurfa'da emek piyasasına katılan Suriyeli mülteci çocuk emeğinin niteliğini sorgulamaktır. 
Şanlıurfa'da emek piyasasına katılan Suriyeli mülteci çocuk emeğini ele alan bu çalışmanın verileri, 20 Suriyeli mülteci çocukla gerçekleştirilen derinlemesine görüşmelere dayanmaktadır. Çalışma nitel araştırma yöntemiyle tamamlanmıştır. Ocak-Şubat 2018 tarihinde tamamlanan çalışmanın verileri Kategorik İçerik Analizi Perspektifi tekniğiyle analiz edilmiştir. Emeğin en savunmasız hallerini oluşturan Suriyeli mülteci çocuk emeği, küçük yaşlarda emek piyasasına katılmak zorunda kalmakta, eğitim ve oyun hakkının da uzağında yaşamaktadır. Türkiye'de yaşayan Suriyeli aileler için "ekonomik zorluklarla mücadele edebilmenin en yaygın yolu" haline gelmesiyle ortaya çıkan görünüm, Suriyeli mülteci çocukların emek piyasasına daha kolay girişleridir. Ancak bu emek çalışma koşulları ve emek biçimi açısından en olumsuz özellikleri; ağır çalışma koşulları, düşük ücretler, iş koşulları ve işin tanımının işverene göre değişmesi gibi görünümlerle karşılaşmaktadır.  Sonuç olarak Suriyeli mültecilere yönelik geçici süreliğine iyileştirici sosyal yardımların yerine hak temelli politikaların üretilmesi gerekmektedir. Eğitim ve oyun haklarına Suriyeli mülteci çocukların ulaşmaları sağlanmalıdır.

Abstract:
Many Syrians have come to Turkey with Turkey's open-door policy after the war in Syria. Şanlıurfa, a city on the border of Turkey-Syria, is the city that shelters the largest population of Syrian refugees. The proportion of those under 18 have reached 45%, especially in Syrian population. In this respect, the aim of this study is to question the quality of child labour of Syrian refugee children being a part of the labour market in Şanlurfa. 
The data of this study is based on the in-depth interviews conducted with 20 Syrian refugee children. The study has been conducted with qualitative research method. The data of this research, completed in January-February 2018, has been analyzed by using Categorical Content Analysis Perspective technique. Syrian refugee labour, which constitutes the weakest form of labour, has to enter the labour market at early ages and lives a life far from the right to education and play. Syrian refugee children enter the labour market more easily after they have become "the most common way of coming over economic difficulties" for Syrian families living in Turkey. However, the most unfavorable aspects of this issue are heavy working conditions, low wages and the variation in the definition of working conditions and the work itself depending on different employees. As a result, it is imperative that right-based policies should be developed instead of temporary remedial social aids for Syrian refugees. Syrian refugee children should have access to the right to education and play.