Haber ve gerçeklik ilişkisi bağlamında özel efekt teknolojileri
The speci̇al effects technologies in the sense of news and reality relationship
Yazar: İBRAHİM ETEM ZİNDEREN
Danışman: PROF. DR. ASLI GÖNENÇ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Radyo-Televizyon = Radio and Television
Dizin: Gerçeklik = Reality ; Görsel haberleşme = Visual communication ; Haberler = News ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Televizyon = Television ; Televizyon haberleri = Television news ; Televizyon haberleri = Television news ; Özel efekt = Special effect

Özet:
Çalışmada, televizyon haberciliğinde sözel ve görsel gramerin kompozisyonunda efekt teknolojilerinin öneminin ve etkilerinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Bu amaca dönük olarak bir televizyon program türü olarak değerlendirilen haber bültenleri ve bu bültenlerde izleyiciye sunulan haber VTR'lerinde kullanılan efekt teknolojileri, haber ve gerçeklik ilişkisi bağlamında ele alınmıştır.
Çalışmanın kavramsal çerçevesi; teknoloji, haber, televizyon haberciliği, gerçeklik ve efekt teknolojileri gibi kavramlar üzerinden çizilmiştir. Çalışma kapsamında, temel kavramlar ve bu kavramlarla bağlantılı birçok konuya ilişkin yerli ve yabancı literatürü kapsayan derinlemesine bir tarama yapılarak söz konusu kavramlar tartışmaya açılmıştır.
Teknolojinin üst seviyelerde kullanıldığı günümüzde, haberin yapım ve yayın sürecinde efekt teknolojilerinin kullanım boyutları ve etkisi üzerine odaklanıldığı çalışmanın analiz kısmına yönelik örneklem seçiminde, olasılıksız/rastlantısal ve amaçlı/yargısal örneklem tekniklerine başvurulmuştur. Bu doğrultuda Türkiye'den TRT Haber, İspanya'dan Canal 24 Horas ve Rusya'dan RT (Russia Today) haber kanalları ele alınmıştır. Belirlenen televizyon kanallarındaki ana haber bültenleri, nicel araştırma yöntemlerinden biri olan içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Çalışma sonucunda; yapısı gereği kurgusal bir gerçeklik olarak tanımlanan haberin gerçeklik çatısının yeniden kurulmasında efektlerin türü, önemi ve etkisi elde edilen niceliksel ve niteliksel bulgular üzerinden değerlendirilmiştir.

Abstract:
In the study, it was aimed that the importance and impacts of effect technologies in the verbal and visual grammar's composition are revealed for the television news broadcasting. For this purpose, the effect technologies which are used in the news reports that are accepted as a kind of television programs and in the news' VTRs which are showed to the audiences have been considered in the sense of news and reality relationship. 
The conceptual framework of the study has been prepared through the concepts such as technology, news, television broadcasting of news, reality and effect technologies. Within the scope of study, the aforementioned concepts have been come up for discussion as a detailed review which includes the domestic and foreign literature related to many subjects connected with the main concepts and these concepts. 
The techniques of improbable/accidental and purposive/judgement samplings have been applied to select the sampling related to the analysis step of study that the usage aspects and impact of effect technologies are focused in the process of news' production and publication processes today when the technology is used at the upper levels. Accordingly, the news channels such as TRT Haber from Turkey, Canal 24 Horas from Spain and RT (Russia Today) from Russia have been considered. The main news bulletins in these television channels have been reviewed with the content analysis method which is one of the quantitative research methods. As a result of the study, the type of effects have been evaluated through the quantitative and qualitative findings that their importance and impact are obtained in the establishment of news' reality frame again which is described as a fictional reality with its nature.