Din dersi öğretmeni yetiştirme açısından Finlandiya ve Türkiye
Finland and Türkiye in terms of religious education teacher training
Yazar: MEHMET KURT
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM TURAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Türkiye, Cumhuriyet döneminden itibaren öğretmen yetiştirme konusuna önem vermiştir. Ülkemiz bu süreçte, daha çok gelişmiş Batı ülkelerini örnek almaya çalışmıştır. Son yıllarda özellikle PISA sınavlarında dünyada en başarılı ülkeler arasına giren Finlandiya'nın öğretmen yetiştirme politikaları, ülkemiz açısından araştırılması gereken önemli bir örnek olarak değerlendirilmiştir. Bu yüzden genelde öğretmen yetiştirme, özelde ise din dersi öğretmeni yetiştirme konularında Finlandiya'nın uyguladığı politikaların araştırılması önem arz etmektedir. Araştırmada din dersi öğretmeni yetiştirme konusunda Finlandiya ve Türkiye'nin uyguladığı politikaların öğretmen yeterlikleri, müfredat ve pedagojik formasyon eğitimi ve istihdam politikaları açısından incelenmesi ve karşılaştırılması amaçlanmaktadır.
Çalışmada, nitel araştırma yöntemleri kullanılmış ve nitel araştırma yöntemleri desenlerinden "durum çalışması" tercih edilmiştir. Durum çalışmasının amacı, bir veya birkaç durumu kendi sınırları içerisinde ortam, zaman vb. şekillerde bütüncül olarak analiz etmektir. Bu kapsamda birinci bölümde; giriş başlığı altında problem durumu, araştırmanın amacı, ilgili araştırmalar ve araştırmanın yöntemi yer almaktadır. İkinci bölümde, Finlandiya'da din eğitimi ve öğretmen yetiştirme politikalarına; üçüncü bölümde, Türkiye'de din eğitimi ve öğretmen yetiştirme politikalarına yer verilmiştir. Dördüncü bölümde ise Finlandiya ve Türkiye'de öğretmen yetiştirme politikalarının karşılaştırmalı analizi öğretmen yeterlikleri, müfredat ve pedagojik formasyon eğitimi ve istihdam politikaları açısından yapılmıştır. Elde edilen verilere göre her iki ülkenin din dersi öğretmeni yetiştirme politikalarında birçok benzerliğin olmasına karşın farklılıkların da yer aldığı görülmektedir. Finlandiya'da öğretmen yetiştiren kurumların daha özerk olduğu, araştırma tabanlı bir öğretmen yetiştirme sisteminin benimsendiği ve istihdam açısından daha az problemle karşılaşıldığı ve bu sayede eğitim sisteminin başarılı olduğu saptanmıştır. Türkiye'de ise din dersi öğretmeni yetiştirmede lisans eğitimi ve pedagojik formasyon eğitimi olmasına rağmen araştırma tabanlı bir eğitim anlayışının benimsenmediği ve istihdam alanında atanamayan öğretmen sayısının fazla olmasından dolayı birçok problem yaşandığı görülmektedir.

Abstract:
Türkiye has given importance to teacher training since the Republic period. In this process, our country has been trying to take the most developed Western countries as an example. Finland's teacher education policy, which is the one of the most successful countries in the world especially in the PISA in recent years, is a significant example that needs to be investigated. Therefore, it is very important to investigate the Finnish policy on teacher education in general and on religious teacher education in particular. The aim of the research is to examine and compare the policies implemented by Finland and Türkiye regarding religious teacher education in terms of teacher competencies, curriculum and pedagogical formation education and employment policies.
In the study, qualitative research methods were used and "case study" was preferred among the qualitative research methods patterns. The purpose of the case study is to examine one or several cases within their own boundaries, environment, time, etc. is to analyse it holistically in different ways. Based on this, in the first chapter (introduction), the problem question, the purpose of the research, related research and the method of the research are discussed. In the second chapter, religious education and teacher training policies in Finland are outlined, and in the third chapter, religious education and teacher training policies in Türkiye are written. In the fourth chapter, a comparative analysis of teacher training policies in Finland and Türkiye is made in terms of teacher competencies, curriculum and pedagogical formation education and employment policies. As a result of the research, it can be seen that although there are many similarities in the religious teacher training policies of both countries, there are also differences. It has been determined that teacher training institutions in Finland are more autonomous, a research-based teacher education system is adopted and fewer problems are encountered in terms of employment, and thus the education system is successful. In Türkiye, although there is undergraduate education and pedagogical formation education in religious teacher education, it is seen that a research-based education approach is not adopted and many problems are experienced in the field of employment due to the high number of unemployed teachers.