Türkiye'de erken çocukluk eğitimine devam eden Suriyeli çocukların okul deneyimlerinin incelenmesi
Investigation of Syrian children's school experiences in Turkish early childhood education centers
Yazar: ZEYNEP AVCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET NUR TUĞLUK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim ihtiyaçları = Training needs ; Fenomenoloji = Phenomenology ; Göçmenler = Emigrants ; Okul deneyimi = School experience ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Suriyeliler = Syrians

Özet:
Ülkemizde geçici koruma kapsamında bulunan 3,5 milyondan fazla Suriyelinin neredeyse yarısını 0-18 yaş arası çocuklar oluşturmaktadır. Bu çocukların en temel ihtiyaç ve haklarından biri de eğitimdir. Bu araştırma Türkiye'de erken çocukluk eğitimine devam eden Suriyeli çocukların okul deneyimlerinin anlaşılması amacıyla, fenomenolojik yaklaşım benimsenerek nitel desende oluşturulmuştur. Eğitim ortamlarında fenomenolojik yaklaşım, belirli bir fenomen hakkında katılımcıların yaşantı, deneyim, algı ve duygularını somutlaştırmak için kullanılır. Bu çalışma kapsamında ele alınan fenomen, ülkemizde erken çocukluk eğitimine devam eden Suriyeli çocukların okul deneyimleridir. Çalışma grubu, 5-8 yaş arası 14 Suriyeli çocuktan oluşmaktadır. Çalışma grubu "ölçüt örnekleme" yöntemi ile belirlenmiş olup, bir devlet okulunda eğitimine devam etme ve yeterli düzeyde Türkçe iletişim becerilerine sahip olma durumu ölçüt olarak alınmıştır. Verilerin tümü 2017-2018 Öğretim yılında toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme ve alan notları içeren araştırma günlüğü kullanılmıştır. Görüşmeler bireysel ve odak grup görüşmeleri şeklinde yapılmıştır. Çözümlenen veriler; akademik deneyimler, arkadaşlık ilişkilerine, öğretmen ile ilişkilere ilişkin deneyimler ve okul deneyimlerini etkileyen dış etmenler olarak dört ana tema altında toplanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; çalışma grubunda yer alan çocukların birçoğu akademik kaygı ve başarısızlık deneyimlemektedir. Bazı çocuklar okulda "Suriyeli" kimliği üzerinden dışlanmaya maruz kalmaktadır. Bazı öğretmenler çocukların ihtiyaçlarına cevap verebiliyorken çoğu öğretmenin özellikle çatışma durumlarında etkili olamadığı sonucuna ulaşılmıştır. Son olarak, savaş kaynaklı olumsuzlukların çocukları etkilediği araştırma bulgularıyla desteklenmiştir. Elde edilen sonuçlar, alan yazındaki çalışmalar ve kültürlenme teorisi çerçevesinde tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Erken çocukluk eğitimi, Fenomenoloji, Kültürlenme, Suriyeli çocuklar

Abstract:
There are more than 3.5 million Syrian people under temporary protection status in Turkey and almost half of them are children under 18 years of age. One of the basic needs and rights of these children is education. This phenomenological study is conducted to understand Syrian children's school experiences in Turkish early childhood education centers. In educational settings, phenomenological approach is used to understand participants' experiences, thoughts and attitudes toward a specific phenomenon. In this study, investigated phenomenon is school experiences of Syrian asylum-seeker children in Turkish early childhood education centers. The study group is composed of 14 Syrian children between ages of 5 and 8. To determine the study group, criterion sampling method is used. Therefore, 14 children who have adequate Turkish communication skills and attend public early childhood education center participated in the study. Data is collected in 2017-2018 academic year. Research journal which contains field notes and semi-structured interviews are used for data collection. The interviews are held as focus group and individual sessions. Academic experiences, experiences with friends, experiences with teachers, and external factors affecting school experiences were the four themes emerged. According to research findings; most of the children in the study group experience academic concern and failure. Some children were exposed to exclusion in school because of being "Syrian". While some teachers were able to meet children's needs, most of them were not effective especially in conflict situations. Finally, it is supported by research findings that war-related negativities affect children. Findings were discussed within the scope of related research in the literature and acculturation theory.

Key Words: Early childhood education, Phenomenology, Acculturation, Syrian children