Romatoid artrit hastalarında travma sonrası gelişim, psikolojik sıkıntı ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi
Assessment of post-traumatic growth, psychological distress, and related factors in patients with rheumatoid arthritis
Yazar: ECEM MERVE COŞKUNER
Danışman: PROF. DR. BEHÇET COŞAR ; DOÇ. DR. MUHAMMED HAKAN AKSU
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Arka Plan: Romatoid artrit, psikolojik sıkıntılara yol açan, kronik, sistemik bir
hastalıktır. Hastalık genellikle bir travma olarak kabul edilmez ancak araştırmalar hastalıktan kaynaklanan yaşam değişikliklerinin travmatik algılanabileceğini göstermektedir. İlgili yazın incelendiğinde, romatoid artrit hastalarının hastalıkla yaşama deneyiminin travma sonrası gelişimle ilişkilendirildiği görülmüştür. Ancak, bu sürece dair bilgimiz sınırlıdır.
Amaç: Bu çalışmanın amacı, romatoid artrit hastalarında, hastalığa karşı verilen
psikolojik tepkilerin 'İşlevsel Betimsel Model' çerçevesinde incelenmesidir.
Yöntem: Çalışmaya 103 romatoid artrit hastası katılmış ve fizik muayene, laboratuar
incelemelerinin yanı sıra 8 farklı ölçek uygulanmıştır. Sosyodemografik verilerin
değerlendirilmesinde betimsel analiz yöntemleri, gruplar arası karşılaştırma yaparken Mann
Whitney U analizi, Kruskal Wallis, Student T-Testi, değişkenler arasındaki ilişkiyi
belirlemek için korelasyon analizleri ve bağımlı değişkenlerin bağımsız değişkenler
tarafından ne kadar yordandığını belirlemek için de regresyon analizleri kullanılmıştır.
Bulgular: Romatoid artrit hastalarının psikolojik sıkıntılar ve travma sonrası gelişim
yaşadıklarını tespit edilmiştir. Hastalık süresi, olay merkeziliği, temel inançlarda sarsılma, olay ilişkili ruminasyon ve algılanan sosyal destek gibi faktörlerin travma sonrası gelişim ile anlamlı ilişkiler gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca, istemli ruminasyon ve algılanan sosyal desteğin travma sonrası gelişimi öngördüğü görülmüştür.
Sonuç: Romatoid artrit hastalarının hastalıkla başa çıkma sürecinde psikolojik sıkıntı
ve travma sonrası gelişim görülmekte ve istemli ruminasyon ve algılanan sosyal destek
travma sonrası gelişimi öngörmektedir.

Abstract:
Backgound: Rheumatoid arthritis is a chronic, systemic disease that leads to psychological distress. While the disease is not generally acknowledged as trauma, research suggests that the life changes resulting from it can be perceived as traumatic. Examination of relevant literature indicates an association between the experience of living with rheumatoid arthritis and post-traumatic growth. However, our understanding of this process is limited.
Purpose: The aim of this study is to examine the psychological responses to the disease among rheumatoid arthritis patients within the framework of the 'Functional Descriptive Model Betimsel Model'.
Method: 103 patients with rheumatoid arthritis were recruited for the study, and 8 different scales were administered alongside physical examinations and laboratory tests. Descriptive analysis methods were used for evaluating sociodemographic data, while Mann Whitney U analysis, Kruskal Wallis test, and Student's t-test were employed for intergroup comparisons. Correlation analyses were conducted to determine the relationships between variables, and regression analyses were utilized to assess the extent to which dependent variables were predicted by independent variables.
Results: It has been determined that patients with rheumatoid arthritis experience psychological distress and post-traumatic growth. Significant relationships have been identified between post-traumatic growth and factors such as disease duration, event centrality, disruption of core beliefs, event-related rumination, and perceived social support. Furthermore, deliberate rumination and perceived social support have been found to predict post-traumatic growth.
Conclusion: In rheumatoid arthritis patients, psychological distress and post-traumatic growth are observed during the coping process with the disease, and deliberate rumination and perceived social support predict post-traumatic growth.