Kahramanmaraş merkezli depremi yaşayan yetişkinlerin psikolojik sağlamlık ve çok boyutlu algıladıkları sosyal desteğin travma sonrası büyüme ile ilişkisinin incelenmesi
Examining the relationship between psychological resilience and multidimensional perceived social support of adults who experienced the Kahramanmaraş earthquake and post traumatic growth
Yazar: HACER KUTAR DEĞER
Danışman: DOÇ. DR. BURCU KAYHAN TETİK
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: 06.02.2023 tarihli Kahramanmaraş merkezli meydana gelen iki büyük deprem Türkiye'de 11 ilde geniş çapta yıkıma neden oldu. Bu çalışmanın amacı depremi yaşayan yetişkinlerde çok boyutlu algılanan sosyal destek ile psikolojik sağlamlığın travma sonrası büyüme üzerine etkilerini saptayabilmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 11 ilde Kahramanmaraş merkezli depremi yaşayan 338 yetişkin katılmıştır. Veriler online anket formu düzenlenerek elde edilmiştir. Online anket formu içerisinde Kişisel Bilgi Formu, Kısa Psikolojik sağlamlık Ölçeği (KPSÖ), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (MPSS) ve Travma Sonrası Büyüme Ölçeği (TSBÖ) yer almıştır.
Bulgular: Katılımcıların KPSÖ puan ortalaması 18,6±4,5, TSBÖ puan ortalaması 58,4±27,2, MPSS-Aile puan ortalaması 20,1±8,1, MPSS-Arkadaş puan ortalaması 18,8±8,3, MPSS-Özel insan puan ortalaması 13,9±9,1 ve MPSS-Toplam puan ortalaması ise 52,8±21,7 olarak bulunmuştur. Katılımcılar arasında kadınların erkeklere göre depremde akraba kaybı yaşamış olanların kayıp yaşamayanlara göre ve depremde değerli eşya kaybı yaşamış olanların kayıp yaşamayanlara göre psikolojik sağlamlık düzeyleri daha düşük bulunmuştur. Yine katılımcılar arasında kadınların, düşük eğitim seviyesine sahip olanların, deprem sonrası yeni tanı psikiyatrik hastalığı olanların, depremde enkaz altında kalmış olanların, depremde birinci derece yakın kaybı yaşayanların sosyal destek puanları daha düşük saptanmıştır. Son olarak depremde enkaz altında kalmış olanların  travma sonrası büyüme puanları enkaz altında kalmayanlara göre daha düşük saptanmıştır. KPSÖ, MPSS ve TSBÖ puanları arasında pozitif yönde anlamlı korelasyon görülmüştür. 
Sonuç: Çalışmamızda 6 Şubat Kahramanmaraş depremini yaşayan yetişkinlerin algıladıkları sosyal destek düzeyi ve psikolojik sağlamlık düzeyi arttıkça travma sonrası olumlu gelişim düzeyinin arttığı saptanmıştır.

Abstract:
Aim: Two major earthquakes centered in Kahramanmaraş on 06.02.2023 caused widespread destruction in 11 provinces in Turkey. The aim of this study is to determine the effects of multidimensional perceived social support and psychological resilience on post-traumatic growth in adults who experienced the earthquake. 
Material and Method: 338 adults who experienced the earthquake centered in Kahramanmaraş in 11 provinces participated in our study. The data was obtained by organizing an online survey form. The online survey form included the Personal Information Form, The Brief Resilience Scale (BRS), Multidimensional Perceived Social Support Scale (MPSS) and The Posttraumatic Growth Inventory (PTGI). 
Results: Participants' mean BRS score is 18.6±4.5, PTGI mean score is 58.4±27.2, MPSS-Family mean score is 20.1±8.1, MPSS-Friend mean score is 18.8±8.3, MPSS -Special person mean score was found to be 13.9±9.1 and MPSS-Total score mean was 52.8±21.7. Among the participants, women's psychological resilience levels were found to be lower than men, those who lost relatives in the earthquake compared to those who did not, and those who lost valuables in the earthquake compared to those who did not. Again, among the participants, social support scores of women, those with low education levels, those with a newly diagnosed psychiatric disease after the earthquake, those who were trapped under rubble during the earthquake, and those who lost a first-degree relative in the earthquake were found to have lower social support scores. Finally, the post-traumatic growth scores of those who were trapped under rubble during the earthquake were found to be lower than those who were not trapped under debris. A significant positive correlation was observed between BRS, MPSS and PTGI scores. 
Conclusion: In our study, it was determined that as the level of social support and psychological resilience perceived by adults who experienced the February 6 Kahramanmaraş earthquake increased, their level of positive post-traumatic development increased. 
Keywords: Multidimensional Perceived Social Support, Earthquake, Psychological Resilience, Posttraumatic Growth