Türkiye'de ücretin ve ücret dağılımının bölgesel dinamikleri: 2004-2014 dönemi
Regional dynamics of wage and wage distribution in Turkey: 2004-2014
Yazar: TAYLAN AKGÜL
Danışman: PROF. DR. VERDA CANBEY ÖZGÜLER
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bölgesel faktörler = Regional factors ; Cinsiyet rolleri = Gender roles ; Hanehalkı iş gücü araştırması = Household labour survey ; Heckman seçim modeli = Heckman selection model ; Sektörel farklılıklar = Sectoral differences ; Ücret = Wage ; Ücret farkı = Wage differential ; Ücret politikaları = Wage policies ; Ücret sistemleri = Wage systems ; Ücretlendirme = Remuneration

Özet:
Eğitim düzeyi, cinsiyet, iş tecrübesi, yaş, medeni durum, hane büyüklüğü, çalışılan sektör, çalışan başına kullanılan sermaye miktarı gibi etmenler ücretin belirlenmesi ve ücret dağılımı üzerinde etkili olmaktadır. Türkiye'de gerek bölge gerekse sektör düzeyinde işgücünün bu etmenler açısından dağılımında heterojenlikler bulunmaktadır. Bölgeler ve sektörler arasında işgücü arzında heterojenliklerin bulunması ise ücretin belirlenmesinde ve ücret dağılımında farklılıklara yol açmaktadır.
Bu çalışmada sektör ve bölge düzeyinde ücretin belirlenmesinde meydana gelen farklılıkların ampirik olarak ortaya konması amacıyla Heckman Seçim modeli kapsamında bir ücret denklemi tasarlanmış ve bu denklem 2004-2014 dönemine ait Türkiye İstatistik Kurumu tarafından gerçekleştirilen Hanehalkı İşgücü Anketlerine ait mikro veri setleri üzerinden STATA ekonometri yazılımı kullanılarak test edilmiştir. Çalışmanın bulguları, söz konusu dönemde ücreti belirleyen faktörlerin gerek istatistiksel anlamlılık düzeyi, gerekse katsayı büyüklükleri açısından bölgesel ve sektörel düzeyde farklılıkların bulunduğunu göstermektedir. Çalışmada ayrıca bölge, sektör, cinsiyet, eğitim düzeyi ve kır/kent ikameti eksenlerinde ücret dağılımı da STATA yazılımıyla Gini bileşenleri (dekompozisyonu) hesaplanarak incelenmiştir. Ampirik bulgular bölgeler ve sektörler arasında ücret dağılımı açısından da heterojenlikler bulunduğunu ve söz konusu dönemde ücret dağılımının daha adaletsiz hale geldiğini göstermektedir.


Anahtar Kelimeler: Ücret Denklemi, Bölgesel ve Sektörel Farklılıklar, Heckman Seçim Modeli, Ücret Dağılımı, Hanehalkı İşgücü Anketi

Abstract:
Factors such as education level, gender, work experience, age, marital status, household size, sector, capital used per worker are effective on determination of wage and wage distribution. There is a heterogeneity in the distribution of labor force over these factors in Turkey, both at regional and sectoral levels. Heterogeneity between regions and sectors regarding the labor force, in turn, cause to discrepancies in determination of wage and in wage distribution.
In this study; in order to reveal the differences in wage determination at sectoral and regional levels empirically, a wage equation is designed in the scope of Heckman Selection model and using the STATA econometrics software the equation is tested over the micro dataset of 2004-2014 period Household Labor Force Survey, which is executed by Turkish Statistical Institute. The findings of study show that there are differences regarding significance levels and coefficient magnitudes of factors determining the wage at sectoral and regional level in the mentioned period. In addition, wage distribution regarding the region, sector, gender, education level and rural/urban residence axes is analyzed with the help of computing the Gini decomposition with STATA. Empirical findings show that there is heterogeneity among regions and sectors regarding the wage distribution and wage distribution worsen in the mentioned period.


Keywords: Wage Equation, Regional and Sectoral Differences, Heckman Selection Model, Wage Distribution, Household Labor Force Survey