Ergenlerde sosyal medya bağımlılığı ile uyku kalitesi arasında yalnızlığın aracı rolü
The mediation role of loneliness between social media addiction and sleep quality in adolescents
Yazar: ERVA TERZİOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF EROL
İstanbul Rumeli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Ergenler = Adolescents ; Sosyal medya = Social media ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Yalnızlık = Loneliness ; İnternet = Internet ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu çalışmanın amacı ergenlerde sosyal medya kullanımı ile uyku kalitesi arasında yalnızlığın aracı rolünün incelenmesidir. Sosyal medya kullanımının artış göstermesiyle birlikte ortaya çıkan sosyal medya bağımlılığı büyük bir sorun olmaya başlamıştır. Sosyal medya bağımlılığı olan gençlerin zamanlarının büyük bir bölümünü bu platformda harcamaları uyku kalitelerini etkilemektedir. Diğer yandan gençlerin sosyal yaşamdan uzaklaşıp daha bireysel yaşam sürmeleri yalnızlık kavramının da araştırılması gerektiğini göstermektedir. Yalnızlık kavramının da araştırmaya dâhil edilmesi Türkiye'de yapılmış olan sınırlı araştırmalara değişik bakış açısı sunması için önemli görülmektedir. Araştırmanın örneklemini 389 kadın, 156 erkek katılımcı olmak üzere toplamda 545 ergen oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak; katılımcıların sosyo-demografik özelliklerini belirlemek amacıyla demografik bilgiler formu, sosyal medya bağımlılıklarını ölçmek için Ergenler İçin Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, uyku kalitesini ölçmek için Uyku Kalitesi Ölçeği ve Uyku Değişkenleri Anketi, yalnızlık düzeylerini belirlemek amacıyla Ucla Yalnızlık Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma verileri SPSS 25 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Ölçekler arasındaki ilişkilerin incelenmesi için Pearson Korelasyon analizi ve yapısal model sınanmıştır. Sonuçlar %95 güven aralığında p<0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucunda Sosyal Medya Bağımlılığı ve Uyku Kalitesi arasındaki ilişkiye Yalnızlık değişkeninin kısmi aracılık etkisi olduğu belirlenmiştir.

Anahtar sözcükler: Sosyal Medya Bağımlılığı, Uyku Kalitesi, Yalnızlık, Ergen.

Abstract:
The aim of this study is to examine the mediating role of loneliness between social media use and sleep quality in adolescents. Social media addiction, which has emerged with the increasing use of social media, has become a major problem. Young individuals with social media addiction, spend a significant part of their time on this platform, which affects their sleep quality. On the other hand, the fact that young people progressively withdraw from social interactions, thus increasingly move toward an individuality spectrum shows that the concept of loneliness should also be investigated. The inclusion of the concept of loneliness in the research is considered crucial in terms of presenting a different perspective to the limited studies conducted in Turkey. The sample of the study consists of a total of 545 adolescents, 389 female and 156 male participants. As data collection tools in the research; Demographic information form was used to determine the socio-demographic characteristics of the participants, Social Media Addiction Scale for Adolescents was used to measure social media addictions, Sleep Quality Scale and Sleep Variables Questionnaire were used to measure sleep quality, and Ucla Loneliness Scale was used to determine loneliness levels. Research data were analyzed using the SPSS 25 program. Pearson correlation analysis and structural model were tested to examine the relationships between the scales. The results were evaluated at a significance level of p<0.05 at a 95% confidence interval. As a result of the research, it was determined that the Loneliness variable partially mediated the relationship between Social Media Addiction and Sleep Quality.

Keywords: Social Media Addiction, Sleep Quality, Loneliness, Adolescent