Gebelerin kişilik özellikleri ve kaygı düzeyleri ile doğum korkuları arasındaki ilişki
Personali̇ty trai̇ts of pregnants and the level of thei̇r anxi̇ety have a relati̇on wi̇th the fear of chi̇ldbi̇rth
Yazar: EDA DURSUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYNUR KIZILIRMAK ; DOÇ. DR. SALİME MUCUK
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Bu araştırma gebelerin kişilik özellikleri ve kaygı düzeylerinin doğum korkusuyla ilişkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. İlişki arayıcı ve tanımlayıcı olarak yapılan bu araştırma Kayseri il  merkezinde Eğitim Araştırma Hastanesi'ne bağlı Kadın Doğum Kliniğinde Ocak 2016-Şubat 2017 tarihleri arasında çalışma kriterlerine uyan 853 gebe ile yürütülmüştür. Çalışmada veriler Gebe Tanıtım Formu, Wijma Doğum Beklentisi/Deneyimi Ölçeği( W-DEQ) A Versiyonu, Eysenck Kişilik Anketi-Gözden Geçirilmiş /Kısaltılmış (EKA-GGK) Ölçeği, Durumluluk ve Süreklilik Kaygı Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesinde Shapiro-Wilk, Krulskal Wallis, Many Whitney U, ve Spearman korelasyon, Dunn Bonferroni ve Ki kare testi kullanılmıştır. Gebelerin W-DEQ puan ortalaması 60.97±26.47 durumluluk anksiyete puan ortalaması 45.94±5.51, süreklilik anksiyete puan ortalaması 46.32±5.35, eysenck kişilik anketi alt grupları (nörositizm, dışadönüklük, psikositizm, yalan) puan ortalaması sırasıyla 2.93±1.78, 3.75±2.12, 1.04±1.15, 4.41±0.93'tür. Gebelerin %41.1'inin orta düzeyde, %19.1'inin şiddetli düzeyde, %19.6'sının klinik düzeyde doğum korkusu yaşadığı saptanmıştır. Gebelerin nörötizim puan ortancası W-DEQ puan düzeyi hafif düzeyde olan gebelerde 2.00 iken klinik düzeyde olan gebelerde 4.00 (p<0.001),  dışadönüklük puan ortancası W-DEQ puan düzeyi hafif düzeyde olan gebelerde 4.00 iken klinik düzeyde olan gebelerde 2.00 (p<0.001), psikotisizm puan ortancası W-DEQ puan düzeyi hafif, şiddetli ve klinik düzeyde olan gebelerde 1.00, orta düzeyde olan gebelerde 0.00 ( p>0.05), yalan puan ortancası  W-DEQ puan düzeyi hafif, orta ve şiddetli düzeyde olan gebelerde 5.00, klinik düzeyde olan gebelerde 4.00 olarak tespit edilmiştir (p>0.05). Durumluluk anksiyete puan ortancası W-DEQ puan düzeyi hafif düzeyde olan gebelerde 47.00 iken klinik düzeyde olan gebelerde 43.00 ( p<0.05), süreklilik  anksiyete puan ortancası W-DEQ puan düzeyi hafif 45.0 iken  klinik düzey olan gebelerde 49.00 olarak bulunmuştur (p<0.001). W-DEQ Puanı ile Eysenck kişilik ölçeği alt boyutundan nörötisizm arasında pozitif yönde (p<0.001),  dışa dönüklük ve yalan arasında negatif yönde (p<0.001),  psikotisizm arasında pozitif yönde  (p<0.01)  anlamlı ilişki tespit edilmiştir. W-DEQ Puanı ile süreklilik anksiyete arasında  pozitif yönde, durumluluk anksiyete arasında negatif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0.001). Ayrıca eğitim düzeyi ve gelir düzeyi düşük olan, istenmeyerek gebe kalan, aile desteği almayan,  gebelik sayısı  dört ve üzeri olan, küretaj olan ve çocuk sayısı üç ve üzeri olan  gebelerin daha yüksek düzeyde  doğum korkusu yaşadığı  belirlenmiştir (p<0.05). Sonuç olarak nörötizim ve psikotizm kişiliğe sahip ve süreklilik kaygısı yüksek olan gebelerin daha yüksek düzeyde, dışa dönük kişiliğe sahip olan gebelerin daha düşük düzeyde doğum korkusu yaşadığı belirlenmiştir.
Anahtar kelimeler: Gebe, Doğum korkusu, Kişilik özelliği, Kaygı düzeyi.

Abstract:
This survey has been performed to determine that the personality traits of pregnants and the level of their anxiety have a relation with the fear of childbirth. This survey, conducted in order to describe this relationship ,has been carried out with 853 pregnant women who have been suitable for the criteria of the study in the gynecology clinic of Kayseri Education Research Hospital in the center of Kayseri between January 2016 and February 2017. In this study, the data has been collected by being used pregnancy promation form Wijma Delivery Expectancy/Experience Scale (W-DEQ) A versiyon, Eysenck Personalty Questionnaire Revised/Abbreviated Form (Epor A) and State Trait Anxiety İnventory. Shapiro-Wilk, Krulskal Wallis, Many Whitney U, and Spearman Correlation, Dunn Bonferroni and Chi Square test have been used in the statistical assessment of the data. The average of W-DEQ score of pregnants was  60.97±26.47, the avarage of anxiety score was, the anxiety score of  state anxiety score was 45.94±5.51, the avarage score of the sub-group of Eysenck Personality Inventory (neuroticism, extroversion, psychocytosis, lie) was respectively 2.93±1.78, 3.75±2.12, 1.04±1.15, 4.41±0.93. It has been found that  41.1% of pregnants moderately, 19.1% of them severely and 19.6% of them clinically experienced the  fear of childbirth. It was determined that the pregnants whose median of neurotisizm score in the W-DEQ subscale was 2.00 , 4.00 (p<0.001) in the W-DEQ subscale at clinical level, The median extrinsic score was 4.00 for those whose W-DEQ subscale was at mild, 2.00 (p>0.001) in the W-DEQ score at the clinic level, the avarage of psychoticism score in W-DEQ subscale was 1.00 in mild, severe and clinically level  fear of childbirth, 0.00 (p>0.05), mean psychoticism score W-DEQ subscale was 1.00 in mild, moderate and severe pregnancies was 0.00 (p>0.05), the median lie W-DEQ subscale was 5.00 for mild, moderate and severe fear of childbirth, 4.00 for clinically  level  fear of childbirth. and 47.00 for state anxiety score W-DEQ subscale at mild, 43.00 for trait anxiety score W-DEQ score at clinically level  fear of childbirth (p<0.05), the trait anxiety score was 45.00 in the case of the W-DEQ subscale at mild level and 49.00 (p<0.001) in the clinical level. It has been identified that there is a positive meaningful relation between W-DEQ scores and neurotism (p<0,001), negatively between the extrinsic and lie (p<0.001), from the sub-dimensions of the Eysenck personality scale, weakly positive (p<0,01) between the psychoticism. It has been found that there was a positive correlation between the W-DEQ score and state anxiety, and a negative (p<0.001) relationship between the trait anxiety. And also it has been identified that the pregnant women who have lower education level, the ones who get pregnant reluctantly, ones whose family doesn't support, the ones whose pregnancy number is four and over, the ones who have had an abortion before and the ones who have three or more children, have felt more fear fort he birth ( p<0.05). As a conclusion, the pregnants who have neuroticism and psychotism personality and high state anxiety, experince higher level of  fear of birth, but the pregnants who have extrinsic personality, feel less fear of childbirth.
Keywords: Pregnant, Fear of Childbirth, Personality Characteristics, Anxiety Level.