TIMSS 2011 sekizinci sınıf öğrencilerinin matematik başarılarını etkileyen faktörlerin çok düzeyli yapısal eşitlik modeliyle incelenmesi
Investigation of the factors affecting mathematics achievement of TIMSS 2011 eighth grade students with multilevel structural equation modeling
Yazar: ÖZGE ERŞAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DERYA ÇOBANOĞLU AKTAN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematik başarısı = Mathematics achievement ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Sosyoekonomik durum = Socio-economic situation ; Uluslararası Matematik ve Fen Araştırmasında Eğilimler = Trends in International Mathematics and Science Study ; Yapısal eşitlik modeli = Structural equation model ; Çok düzeyli yapısal eşitlik modellemesi = Multilevel structural equation modeling

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğrencilerin sosyoekonomik durumu, matematik öğrenmeyi sevmeleri ve okullarının akademik başarıya önem vermelerinin TIMSS 2011 çalışmasına katılan Türkiye örneklemindeki sekizinci sınıf öğrencilerinin matematik başarıları üzerindeki etkilerini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda sözü edilen gizil değişkenlerle öğrenci düzeyi (gruplar içi) ve okul düzeyi (gruplar arası) olmak üzere çok düzeyli yapısal eşitlik modellemesi yapılmıştır.
Çalışma kayıp verilerin silinmesinden sonra 5960 kişi ile yürütülmüştür. Sosyoekonomik durum ve matematik öğrenmeyi sevme faktörleri öğrenci anketlerinden; okulların akademik başarıya önem vermesi faktörü de okul yöneticileri anketlerinden alınan verilerle belirlenmiştir.
Araştırma sonuçları göstermiştir ki öğrencilerin matematik başarılarındaki farklılıkların %33'ü okullar arası farklılıklardan kaynaklanmaktadır. Bu bulgulardan sonra, ilgili gizil değişkenlerle öğrencilerin matematik başarıları arasındaki ilişkiyi incelemek için bazı çok düzeyli yapısal eşitlik modellemeleri test edilmiştir. Bulgulara göre öğrencilerin sosyoekonomik durumunun hem öğrenci düzeyinde hem de okul düzeyinde matematik başarısında önemli bir yeri olduğu görülmüştür. Bunun yanında sosyoekonomik düzeyi yüksek öğrencilerin bulunduğu okullarda akademik başarıya verilen önemin de daha yüksek olduğu görülmüştür. Ayrıca sonuçlar göstermiştir ki, öğrenci düzeyinde matematik öğrenmeyi sevme ve okul düzeyinde akademik başarıya önem vermenin matematik başarısı üzerinde olumlu etkisi vardır.


Anahtar sözcükler: TIMSS, çok düzeyli yapısal eĢitlik modellemesi, matematikbaĢarısı

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the effects of socioeconomic status, students' liking of learning mathematics and school emphasis on academic success on the mathematics achievement of eight-grade students in Turkey by using TIMSS 2011 data. For this purpose, multilevel structural equation modelling was employed with aforementioned latent variables including student level (within groups) and school level (between groups).
The study was conducted with 5960 individuals' data after listwise deletion of missing values. The data from students and principals' surveys was used for modeling the factors which are socioeconomic status, students like learning mathematics and school emphasis on academic success. 
The results of the study indicated that 33% of the total variance in mathematics achievement is associated with schools. After these findings, in order to investigate the relationships between the latent variables and students' mathematics achievement several multilevel structural equation models were tested. According to the results, socioeconomic status has a very important role in mathematics achievement at both student and school levels. Besides, it was found that the emphasis on academic success was higher in the schools in which there are students with higher socioeconomic status. In addition, the results indicated that at student level liking learning mathematics and at school level giving emphasis on academic success have positive effects on mathematics achievement.


Keywords: TIMSS, multilevel structural equation modelling, mathematics achievement