Premenstrual sendrom ile baş etmeye yönelik uygulanan akupresur ve mindfulness'ın premenstrual semptomlar ve yaşam kalitesi üzerine etkisi
The effect of acupressure and mindfulness applied to cope with premenstrual syndrome on premenstrual symptoms and quality of life
Yazar: SİMGE ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. SERMİN TİMUR TAŞHAN
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Doğum, Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Akupresür = Acupressure ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Bilinçli farkındalık = Mindfulness ; Premenstrüel sendrom = Premenstrual syndrome ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Araştırma, premenstrual sendrom ile baş etmeye yönelik uygulanan akupresur ve mindfulness uygulamasının premenstrual semptomlar ve yaşam kalitesi üzerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırma, randomize kontrollü deneme modeli olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini 87 akupresur, 88 mindfulness ve 86 kontrol grubu olmak üzere toplam 261 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada veriler Katılımcı Bilgi Formu, Premenstrual Sendrom Ölçeği (PMSÖ) ve Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği Kısa Formu (DSÖYKÖ-KF) ile toplanmıştır. Araştırmada akupresur grubuna haftada iki gün 12 hafta boyunca toplam 24 defa akupresur uygulamaları istenilmiştir. Mindfulness grubuna ise 3 siklus boyunca mindfulness uygulamaları istenmiştir. Deney gruplarındaki öğrencilere 3 siklus akupresur ve mindfulness uygulamalarından sonra 3 siklus boyunca uygulamaları bırakmaları istenmiştir. Deney ve kontrol gruplarına ön testten
12 ve 24 hafta sonra PMSÖ ve DSÖYKÖ-KF tekrar uygulanmıştır.
Bulgular: Araştırmada akupresur ve mindfulness grubundaki öğrencilerin ara test ve son test PMSÖ ölçeği puan ortalamaları kontrol grubuna göre düşük çıkmıştır (p<0.05). Araştırmada deney gruplarındaki öğrencilerin DSÖYKÖ-KF ölçeğinin bedensel, ruhsal ve çevresel alan alt boyut puan ortalamaları kontrol grubuna göre yüksek bulunmuştur (p<0.05). Bunun yanı sıra mindfulness uygulamasının öğrencilerin DSÖYKÖ-KF ruhsal alan alt boyutunu ara test ve son testte çevresel alan alt boyutunu ise ara testte düşürdüğü saptanmıştır.
Sonuç: Araştırmada öğrencilerin PMS yakınmalarını azaltmada ve yaşam kalitelerini artırmada akupresur ve mindfulness uygulamalarının etkili olduğu ancak birbirlerine üstünlüklerinin olmadığı saptanmıştır. Ayrıca akupresur ve mindfulness'in uygulama bittikten sonraki 3 siklus PMS semptomları üzerine olumlu etkisinin devam ettiği bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Akupresur, Hemşirelik, Mindfulness, Premenstrual Sendrom, Yaşam Kalitesi.

Abstract:
Aim: This study aimed to determine the effect of acupressure and mindfulness practice to cope with premenstrual syndrome on premenstrual symptoms and quality of life.
Material and Method: Research is randomized controlled trial. The sample of the study consist of a total of 261 students, 87 acupressure, 88 mindfulness and 86 control group. Data were collected the Participant Information Form, Premenstrual Syndrome Scale (PMSS) and World Health Organization Quality of Life Scale Short Form (WHOQOL-BREF). The acupressure group was asked to apply acupressure two days a week for 12 weeks, a total of 24 times. Mindfulness group was asked to apply mindfulness for 3 cycles. After 3 cycles of acupressure and mindfulness application, in the experimental groups were asked to stop the applications for 3 cycles. The data were obtained PMSS and WHOQOL-BREF data collection forms 12 and 24 weeks after the pretest to all groups.
Results: Mid-test and post-test PMSS scores in the acupressure and mindfulness group were lower than the control group (p<0.05). The physical, psychological and environmental sub-dimension mean scores in the experimental groups of the WHOQOL-BREF were determined to be higher than the control group (p<0.05). Mindfulness practice reduced the WHOQOL-BREF psychological subscale scores in the mid-test and post-test, and the environmental subscale scores in the mid-test.
Conclusion: Acupressure and mindfulness applications were effective in reducing premenstrual symptoms and increasing quality of life, but they were not superior to each other. Acupressure and mindfulness continued to have a positive effect on premenstrual symptoms for 3 cycles after the application.
Keywords: Acupressure, Nursing, Mindfulness, Premenstrual Syndrome, Quality of Life.