Kamu ihale kurumu ve avrupa birliği düzenlemelerinin yapım işleri açısından incelenmesi
Assessment of the public procurement authority and european union's legislation with respect to public works contracts
Yazar: NESLİHAN ATABEYLİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÜLBEN ÇALIŞ
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Kamu ihtiyaçlarının en iyi şekilde, uygun şartlarla zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabet koşullarının sağlanması Türk kamu ihale sisteminin temelini oluşturmaktadır. 2003 yılında yürürlüğe giren 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu  ile kanunda belirtilen görevleri yapmak üzere, kamu tüzel kişiliğine haiz, idari ve malî özerkliğe sahip Kamu İhale Kurumu oluşturulmuştur. Böylece kamu ihalelerindeki uygulamaları yönlendirecek, şikayetleri çözüme bağlayacak, hukuken ve idari olarak bağımsız ve tarafsız bir kurum oluşturulmuş olmaktadır. KİK'in görevlerinin başında; ihalenin başlangıcından sözleşmenin imzalanmasına kadar olan süre içerisinde idarece yapılan işlemlerde kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığına ilişkin şikayetleri inceleyerek sonuçlandırmak ve 4734 ve 4735 sayılı Kanunlara ilişkin bütün mevzuatı, standart ihale                 dokümanlarını ve tip sözleşmeleri hazırlamak, geliştirmek ve uygulamayı        yönlendirmek bulunmaktadır. Kurumun karar organı Kamu İhale Kurulu'dur.
Bu tez çalışması kapsamında, KİK'in yapısının, görev ve faaliyetlerinin yapı işletmesi açısından incelenmesi, yapım işleriyle yaptığı ilgili yasal düzenlemelerin ve uyuşmazlık kararlarının, kamu ihale mevzuatının temel esasları açısından irdelenmesi, uyumlaştırılması planlanan Avrupa Birliği mevzuatı ve   kurumları ile uyumunun incelenmesi ve yapılması gerekli düzenlemelerin önerilmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda; 4734 sayılı Kanun, KİK'in yapısı, yapım işleriyle yaptığı ilgili yasal düzenlemeler ve uyuşmazlık kararları, faaliyetleri, Türkiye'de kurulan diğer benzer kurumların yapısı, AB kamu ihale sistemi ve AB ülkelerinde bulunan KİK eşdeğeri kurumlar incelenmiştir. 

Sonuçlar; KİK'in AB örnekleriyle karşılaştırıldığında faaliyetleri ve     yetkileri açısından uygun oluşturulmuş olduğunu, fakat yapılan değişikliklerin, yasal olarak bağımsızlığın bozulmasına yol açtığını göstermektedir. Yaptığı düzenlemeler açısından, ihale aşamasında belge değil bilgi eksikliğinin tamamlatılması, yaklaşık maliyetin ihale sırasında duyurulması, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde somut kriterlerin ortaya konması, ilan yönetim sistemi doğru uygulamalar olmakla birlikte, benzer iş listesi,anahtar teknik personel düzenlemesi, şikayetleri değerlendirme süresi, uyuşmazlık kararlarındaki tutarsızlık ve çelişki olması uygun bulunmamıştır. Ayrıca fiyat dışı unsurların belirlenmesinde somut örneklerin oluşturulmaması, Elektronik Kamu Alımları    Platformu ve e-ihale ilgili gelişmelerin yavaşlığı ve idarelere rehberlik edecek destek ve tavsiye biriminin bulunmaması, kurumun eksikliği olarak düşünülmüştür. Çalışmada, incelenen konularla ilgili değerlendirmeler konuya  göre bazen hemen altında bazen de başlığın sonunda yapılmış olup, tüm sonuçlarla ilgili genel değerlendirme özet şeklinde tezin sonucunda sunulmuştur

Abstract:
Meeting the public needs with the best way under appropriate conditions promptly and achieving transparency and competition conditions constitute the foundation of Turkish public procurement system. With the Public Procurement Law (PPL) #4734 issued in 2003, the Public Procurement Authority (PPA), which is associated with public legal entity and is administratively and financially autonomous, is established to carry out the duties determined in the PPL. Thus, an authority, which is legally and administratively independent and would execute practices in tender processes and conclude appeals is institutionalized. One of the main duties of the PPA is to evaluate and conclude any complaints claiming that the proceedings carried out by contracting authority within the period from the commencement of the tender proceedings until the signing of the contract are in violation with the PPL and the related legislative provisions and to prepare,      develop and guide the implementation of all the legislation concerning the PPL and the Public Procurement Contracts Law and the standard tender documents and contracts. The decision body of the PPA is the Board.
The aim of this study is to analyze the structure,  duties and activities of the PPA with respect to construction management; to analyze the legal arrangements and the dispute decisions on works contracts with respect to main principles of public procurement provisions; to analyze the process of adaptation to regulations and bodies of the European Union (EU) and to provide suggestions for provisional arrangements. this context the structure of the PPA; the PPL( #4734); the legal   arrangements and the dispute decisions on works contracts, the activities of the PPA; the status of the other equivalent bodies in Turkey; public procurement systems and the equivalent bodies in the EU are analyzed. 
The results show that the PPA is established properly with respect to its activities and competences compared to the equivalent bodies in the EU, however; the revisions caused to deterioration in the independency of the PPA. Although, implemantaion of completing the lack of information instead of documentation; announcing the estimated value of the contract in tender process, establishing concrete criteria in the assessment of abnormally low tenders and notice management system are assessed proper, establishing similar work lists, provisions on turnkey technical personnel, deadlines for the evaluation of appeals, discrepancies and contradictions in decisions on appeals are evaluated as improper. Furthermore, the lack of concrete examples for the identification of criteria except prices, the slowness of developments in the Electronic Public Procurement Platform and e-tender and the lack of a body to provide guidance and advise to the contracting authorities are assessed as deficiencies of the authority.