Turist rehberlerinin duygusal zekâları ile iş doyumları arasındaki ilişki
The relationship between the emotional intelligence of tourist guides and their job satisfaction
Yazar: PELİN DOĞAN
Danışman: PROF. DR. AHMET ATASOY
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm Rehberliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Tur rehberliği = Tour guidance ; Turist rehberi = Tourist guides ; Türk turizmi = Turkish tourism ; Ölçekler = Scales ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Turist rehberliği mesleği, turistler ve turizm paydaşlarıyla iletişimde halinde olan ve bu sebeple duyguların da önemli olduğu bir meslek grubu olup ülkenin tanıtımında büyük rol oynamaktadır. Turist rehberliği mesleği, turist rehberinin turistler ve işbirliği içerisinde olduğu diğer yetkili çalışanlar ile iletişimde olup, hem turistin memnuniyeti hem de turist rehberinin işten alacağı doyum açısından önem taşımaktadır. Turist rehberliği mesleğini icra ederken hangi duygu durumlarının kullanılacağının bilinmesi profesyonellik için ön plana çıkmaktadır. Çalışma beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde giriş, araştırmanın tanımı, hipotezler, varsayım ve sınırlılık yer almaktadır. İkinci bölümde çalışmanın kavramsal çerçevesi üzerinde durulmuştur. Üçüncü bölümde araştırmanın evren ve örneklemi, araştırma modeli açıklanmıştır. Bu bölümde veri toplama araçları; Minnesota iş doyum ölçeği, duygusal zekâ özelliği ölçeği (DZÖÖ-KS) ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Dördüncü bölümde araştırmanın bulgu ve yorumlarına yer verilmiştir. Son bölüm ise araştırmanın sonuç ve öneriler kısmından oluşmaktadır. Bu araştırmanın amacı turist rehberlerinin duygusal zekâ düzeyleri ile iş doyum düzeyleri arasındaki ilişkinin saptanmasıdır. Araştırmaya yönelik literatür taraması yapılıp kavramsal çerçeve oluşturulmuştur.  Araştırmanın evrenini eylemli turist rehberleri oluşturmaktadır. Araştırma evrenini temsil eden örneklem kitlesi oluşturulmuş olup kolayda örneklem metodu kullanılmıştır. Çalışmada veri toplama yöntemlerinden anket tekniği kullanılmış olup, duygusal zekâ özellik ölçeği (DZÖÖ-KS) ve Minnesota İş doyum ölçeği kullanılmıştır. Anketler Şubat 2021-Temmuz 2021 tarihleri arasında gönüllülük esaslı olarak yüz yüze ve çevrimiçi olarak toplanılmıştır. Çalışmanın anketi 370 eylemli turist rehberi katılımcıya uygulanmış olup veriler SPSS 23.0 programında analiz edilmiştir. Analiz sırasında ortalama, frekans, ikili değişkenler için t testi, ikiden fazla değişkenlerin analizinde tek yönlü varyans analizi (ANOVA), değişkenler arası ilişkiyi tespit etmek amacıyla korelasyon ve değişkenler arası ilişkiyi tespit etmek amacıyla basit doğrusal regresyon analizleri kullanılmıştır. Verilerin analizi sonucunda katılımcı turist rehberlerinin duygusal zekâları ile iş doyumları arasında anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. Turist rehberlerinin duygusal zekâları, onların iş doyumlarını etkilemekte olduğu tespit edilmiştir. Turist rehberlerinin duygusal zekâları arttıkça iş doyumlarının da arttığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The tourist guiding profession is a profession that is in contact with tourists and tourism stakeholders therefore emotions are also important and play a major role in the promotion of the country. The tourist guiding profession is in communication with the tourists and other authorized employees with whom the tourist guide is in cooperation, and it is important both in terms of the satisfaction of the tourist and the satisfaction that the tourist guide will get from the job. Knowing which emotional states will be used while performing the tourist guiding profession comes to the fore for professionalism. The study consists of five parts. In the first part, there is an introduction, a definition of the research, hypotheses, assumptions, and limitations. The second chapter focuses on the conceptual framework of the study. In the third chapter, the universe, and sample of the research, and the research model are explained. Data collection tools in this section; Minnesota job satisfaction scale, emotional intelligence trait scale (TEIQue-SF), and personal information form were used. In the fourth chapter, the findings and comments of the research are given. The last part consists of the conclusion and recommendations of the research. The aim of this research is to determine the relationship between the emotional intelligence levels of tourist guides and their job satisfaction levels. A literature review for the research was conducted and a conceptual framework was created. The universe of the research consists of active tourist guides. The sample mass representing the research universe was created and the convenience sampling method was used. The questionnaire technique, one of the data collection methods, was used in the study, and the emotional intelligence trait scale (TEIQue-SF) and Minnesota job satisfaction scale were used. Questionnaires were collected face-to-face and online on a voluntary basis between February 2021 and July 2021. The survey of the study was applied to 370 active tourist guide participants and the data were analyzed in the SPSS 23.0 program. During the analysis, mean, frequency, t-test for binary variables, one-way analysis of variance (ANOVA) in the analysis of more than two variables, correlation to determine the relationship between variables, and simple linear regression analyses to determine the relationship between variables were used. As a result of the analysis of the data, it was determined that there was a significant difference between the emotional intelligence of the participant tourist guides and their job satisfaction. It has been determined that the emotional intelligence of tourist guides affects their job satisfaction. It has been determined that as the emotional intelligence of tourist guides increases, their job satisfaction also increases.