Travmatik el tendon yaralanmalı hastaların klinik özellikleri ve rehabilitasyon sonuçları
Clinical features and rehabilitation outcomes of patients with traumatic tendon injuries in the hand
Yazar: AHMET ÇALIŞKAN
Danışman: DOÇ. DR. İLKNUR ALBAYRAK GEZER
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: El yaralanmaları = Hand injuries ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Fizik tedavi yöntemleri = Physical therapy modalities ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Tendon yaralanmaları = Tendon injuries ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries

Özet:
Bu çalışmanın amacı; travmatik el tendon yaralanmalı hastaların demografik özellikleri ile
postoperatif rehabilitasyon sürecinde uygulanan erken pasif mobilizasyon protokollerinin fiziksel ve
fonksiyonel sonuçlarını incelemektir.
Bu prospektif çalışma Mart 2016- Haziran 2017 tarihleri arasında yapıldı. Çalışmaya travmatik el tendon yaralanması nedeniyle postoperatif dönemde Selçuk Üniversitesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Kliniği'ne başvurmuş olan 103 hasta alındı. Kognitif disfonksiyonu olan, 10 yaşından küçük veya 65 yaşından büyük olan, eşlik eden fraktür, dislokasyon, damar-sinir yaralanması, belirgin cilt defekti olan, DM gibi sistemik bir hastalığı olan, elde yanık, konjenital deformite veya atravmatik el hastalığı nedeniyle opere olmuş olan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Fleksor tendon grubunda 16. ve
18.günlerde 2 hastada rüptür gelişmesi nedeniyle çalışma 101 hasta ile tamamlandı. Hastaların demografik ve klinik özellikleri değerlendirildi. Yaralanma olan 159 parmağın rehabilitasyonunda
erken pasif mobilizasyon protokolleri uygulandı. Hastaların ağrı şiddeti Vizüel Analog Skala (VAS)
ile, fonksiyonel durumları Duruöz El İndeksi (DHI) ve q-DASH ile rehabilitasyonun ilk günü ile
postoperatif 8. ve 12. haftalarda değerlendirildi. EHA ölçümleri postoperatif 8. ve 12. haftalarda
gonyometre ile yapıldı. Tüm hastaların dereceleri ASSH'nin önerdiği Total Aktif Hareket (TAH)
sistemine göre , ekstensor grubun dereceleri ise Miller skorlamasına göre sınıflandırıldı. Lateral,
parmak ucu ve üç-parmak pinch kuvveti ölçümleri yine postoperatif 8. ve 12. haftalarda Jamar
pinchmetre ile yapıldı. Elde edilen sonuçlar sağlam tarafla karşılaştırıldı.
Çalışmadaki 101 hastanın 86'sı erkek, 15'i kadın idi. Hastaların yaş ortalaması 32,87±10,91
olarak hesaplandı. Parmakların 100'ünde (%62,8) fleksor, 59'unda (%37,1) ekstensor tendon hasarı
mevcuttu. Fleksor tendon grubunda ASSH sistemine göre postoperatif 8.haftada parmakların %59'u,
postoperatif dönemde parmakların %89,4'ü çok iyi veya iyi olarak derecelendirildi. Ekstensor tendon
grubunda ise hem ASSH hem de Miller skorlamasına göre postoperatif 8. ve 12. haftalarda
parmakların sırasıyla %87,6 ve %96,4'ü çok iyi veya iyi olarak derecelendirildi. VAS, pinch kuvveti,
DHI ve q-DASH skorlamalarında da anlamlı oranda iyileşme görüldü. Fleksor ve ekstensor grup
birbirleri ile karşılaştırıldığında ekstensor tendon yaralanması olanlarda daha iyi ASSH, pinch kuvveti,DHI ve q-DASH skorları elde ettiler.
Postoperatif erken pasif mobilizasyon protokolleri travmatik el tendon yaralanmalı hastalarda
ağrı, EHA, pinch kuvveti ve fonksiyonel durum parametrelerinde anlamlı iyileşme sağlamaktadır.
Ekstensor tendon yaralanmalı vakaların rehabilitasyon sonuçları fleksor tendon yaralanması olanlara
göre daha iyidir.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the demographic features, physical and functional outcomes in patients who treated by early passive motion (EPM) protocols after being operated with the diagnosis of flexor or extensor tendon injuries of the hand.
This prospective study was carried out between March 2016 and June 2017. The study included 103 patients with lacerations of tendons in the hands admitted postoperatively to the Physical Medicine and Rehabilitation Clinic in Selcuk University Hospital. Patients were excluded if they had cognitive dysfunction, if they were younger than 10 years or older than 65 years, if they had an
associated fracture, dislocation, nerve or vessel injury, apparent skin loss, systemic diseases like
diabetes mellitus (DM), if they were undergone any surgery because of burn, congenital deformity and
atraumatic hand disease. Two patients in flexor tendon group lost because of tendon rupture (%4,2)
occured on postoperative 16th and 18th days during rehabilitation course. Demographic and clinical
features of 101 patients was evaluated. 101 patients with 159 fingers treated by EPM method according to Kleinert regimen for flexor tendons and Evans regimen for extensor tendons postoperatively.
The pain level was measured with Visual Analogue Scale (VAS) and functional state was determined according to Duruöz Hand İndex (DHI) and q-DASH questionnaire on the first day of rehabilitation program and in postoperative 8th and 12th weeks. Range of motion (ROM) of the injured fingers was measured with goniometer and the results were then classified according to Total Active Motion (TAM) proposed by the ASSH for all patients and Miller Scoring System only for extensor tendon group and the lateral, tip and three-fingered pinches were measured with Jamar pinchmeter in comparison with uninjuried hand in postoperative 8th and 12th weeks. TAM and pinch strength evaluation was not done on the first day of the rehabilitation program due to rupture risk which active motion brings about.
86 male (85,1%), 15 female (14,8%) patients with a mean age of 32,87±10,91 years were
enrolled to the study. There were flexor tendon injury in 100 fingers (62,8%) and extensor tendon
injury in 59 fingers (37,1%). ROM results were excellent or good in 59% of fingers in postoperative
8th week, %89,4 of fingers in postoperative 12th week in flexor tendon group according to ASSH
assessment system. In the extensor tendon group, 87,6% and 96,4% of the fingers were categorized as
excellent or good in postoperative 8th and 12th weeks respectively according to the both ASSH and
Miller classification, There were also statistically significant improvement in VAS, pinch strength,
DHI and q-DASH index scores. When comparing two groups with each other, in extensor tendon
group; patients achieved better ASSH, pinch strength, DHI and q-DASH scores which was also
statistically significant.
Postoperative EPM protocols for traumatic tendon injuries of the hand improves the outcome in the hand, including pain, ROM, pinch strength, and functional state of the hand. Extensor tendon injuries have better outcomes compared to flexor tendon injuries.