Sinema mekanlarında atmosfer kavramının sinematografi teknikleriyle hareket-mekan-ses analizi: Düşüş ve büyük Budapeşte oteli filmleri
Motion-space-sound analysis of the concept of atmosphere in cinema venues using cinematography techniques: The fall and the grand Budapest hotel movies
Yazar: KADRİYE ŞEHNAZ CAMCI
Danışman: PROF. DR. PELİN YILDIZ
Hacettepe Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
Bu tezde sinema filmlerinin atmosferleri mekânsal oluşum açısından incelenmiştir. Mekan ve mekânsal unsurların iç içe geçmiş ve ilişkisel yapısı, sinemanın sağladığı hareket özelliği ile ele alınmıştır. Sinema, hareketli görüntülerden oluşmasının yanında ses (film müziği) unsurunu da kullanarak çoklu duyusal hareketlilik sonucu bir deneyimleme olanağı da sunmaktadır. Duyuların birlikte çalışma prensibi sonucu izlenen film sahnesi deneyimlenen veya hissedilen mekana dönüşmektedir. Mekanda hissedilen unsur ise mekanın ruhu diğer bir deyişle mekanın atmosferi olmaktadır. Sinemada, mekanın atmosferi tıpkı senaryo ve görüntü gibi yönetmen tarafından bilinçli şekilde tasarlanan bir başka kompozisyondur. Bu çalışmada, duyuların ilişkisel yapısından hareketle, filmlerin atmosferlerinin kurgulanmasındaki mekânsal unsurların girift ve senkronize çalışma durumları ele alınmıştır. 
Çalışmanın giriş bölümünde çalışmanın konusu, önemi, amacı ve yöntemine yer verilmiştir.
Birinci bölümde, mekan kavramının somut boyutunun yanında soyut boyutu ele alınmıştır. Mekanın soyut boyutu onun ölçülemeyen ama hissedilen yanı olduğu için öznel-nesnel algı, algılama süreci, duyuların çalışma prensipleri ve iş birlikleri konularına da değinilmiştir. 
İkinci bölümde, mekan ile ilgili teknik sinematografi bilgisi, mekânsal örüntü, hareket ve ses unsurları, sahnede senkronizasyon ve atmosfer kavramları ele alınmıştır. Bu bölümdeki mekan ise izleyicinin sabit bedeni ile kameranın sunduğu hareketli ve daha geniş yelpazedeki bakış açısı ile izlenen ve bu şekilde deneyimlenen mekandır.
Üçüncü bölümde, çalışma için seçilen Düşüş ve Büyük Budapeşte Oteli filmlerinin atmosferik mekân oluşumları sinematografi teknikleri açısından incelenmiştir. Ardından sonuç ve bulgular sunulmuştur.
Anahtar sözcükler: Mekan, mekan atmosferi, sinema, film mekanları, hareket, mekan örüntüsü.

Abstract:
In this thesis, the atmospheres of cinema films were examined in terms of spatial formation. The intertwined and relational structure of space and spatial elements is discussed with the movement feature provided by cinema. In addition to consisting of moving images, cinema also offers the opportunity to experience multi-sensory mobility by using the element of sound (soundtrack). As a result of the principle of the senses working together, the movie scene watched turns into a place experienced or felt. The element felt in the place is the spirit of the place, in other words, the atmosphere of the place. In cinema, the atmosphere of the place is another composition consciously designed by the director, just like the scenario and image. In this study, based on the relational structure of the senses, the intricate and synchronized working situations of the spatial elements in the construction of the atmospheres of the films are discussed.
In the introduction part of the study, the subject, importance, purpose and method of the study are included.In the first part, the abstract dimension of the concept of space, as well as its concrete dimension, is discussed. Since the abstract dimension of space is its immeasurable but felt side, subjective-objective perception, perception process, working principles of the senses and their collaboration are also touched upon.In the second part, technical cinematography information about the space, spatial pattern, movement and sound elements, synchronization and atmosphere concepts on stage are discussed. The space in this section is the space that is viewed and experienced with the fixed body of the viewer and the mobile and wider perspective offered by the camera.In the third chapter, the atmospheric space formations of the films The Fall and The Grand Budapest Hotel selected for the study were examined in terms of cinematography techniques. Then, the results and findings are presented.
Keywords: Space, place atmosphere, cinema, film locations, movement, space pattern.