Konya şartlarında bazı kimyasal gübrelerin mera karışımının yem verimi ve kalitesi üzerine etkileri
The effects of some chemical fertilizers on the forage yield and quality of meadow mixture in konya
Yazar: MUSTAFA TAHA SEZGİN
Danışman: PROF. DR. MEVLÜT MÜLAYİM
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Amonyum nitrat gübresi = Ammonium nitrate fertilizer ; Amonyum sülfat = Ammonium sulfate ; Azotlu gübreler = Nitrogen fertilizers ; Baklagiller = Leguminosae ; Gramineae = Gramineae ; Kimyasal gübreler = Chemical fertilizers ; Kuru ot verimi = Hay yield ; Ot verimi = Grass yield ; Yeşil ot verimi = Herbage yield ; Üre gübreleri = Urea fertilizers

Özet:
Bu araştırma Konya'da 2012 Ekim ayında yeni tesis edilen bir suni merada, azot içerikleri farklı olan üç azotlu gübrenin (Amonyum Nitrat (%33 N), Amonyum Sülfat (%26 N) ve Üre (%46 N) ) meranın ilk biçiminde ot verimi ve kalitesi üzerindeki etkilerini tespit etmek amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada azotlu gübrelerin saf 0, 3, 6, 9, 12 kg/da dozları kullanılmıştır. Deneme tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur.  Sulu şartlarda yürütülen bu çalışmada meranın birinci biçiminden elde edilen yeşil ot verimi, kuru ot oranı, kuru ot verimi, bitkilerin ağırlıklarına göre botanik kompozisyonu, ham protein oranı ve ham protein verimi gibi özellikleri incelenmiştir.
     Araştırma sonuçlarına göre; azotlu gübreleme ile yeşil ot ve kuru ot verimlerinde artış görülmüştür. Denemede yeşil ot verimi genel ortalaması 551.1 kg/da, kuru ot verimi genel ortalaması da 158.5 kg/da olarak tespit edilmiştir. Araştırma parsellerinde en yüksek yeşil ot verimi 654.2 kg/da, en yüksek kuru ot verimi 218.5 kg/da ile Amonyum Nitrat gübresinin N12 dozundan elde edilmiştir. 
     Azotlu gübreleme ağırlığa göre botanik kompozisyon içerisindeki buğdaygil oranını artırırken baklagil oranını azaltmıştır. Buğdaygil oranı genel ortalaması %96.23, baklagil oranı genel ortalaması ise %3.77 olarak tespit edilmiştir. Araştırma parsellerinde en yüksek buğdaygil oranı %98.53 ile Amonyum Nitrat gübresinin N12 dozundan, en yüksek baklagil oranı ise %5.79 ile gübre uygulanmayan (şahit) parselden elde edilmiştir. 
Mera otunun ham protein oranı ve ham protein verimi azotlu gübreleme ile artış göstermiştir. Araştırmada ham protein oranı genel ortalaması %7.91, ham protein verimi genel ortalaması 13.13 kg/da'dır. Parsellerde en yüksek ham protein oranı %12.67, en yüksek ham protein verimi 28.09 kg/da ile Amonyum Nitrat gübresinin N12 dozundan elde edilmiştir
     Elde edilen verilere göre; Konya ve benzer ekolojilerde sulanabilen suni meralarda ilkbahar gübrelemelerinde azotlu gübrelerden Amonyum Nitrat gübresinin dekara 9 kg/da saf azot olarak verilmesi tavsiye edilebilir bulunmuştur. Ancak gübrelemede daha güvenilir sonuçların elde edilebilmesi için çok yıllık ve yıl boyu alınacak verimlerin değerlendirildiği araştırmalara ihtiyaç olduğu bir gerçektir.

Abstract:
This research has been carried out in Konya province in October 2012 a newly established artificial pasture, for the purpose of determining the effects of 3 nitrogenous fertilizers (Ammonium Nitrate (33% N), Ammonium Sulfate (%26 N) and Urea (46% N) whose nitrogen contents diverse, on the forage yield and quality in first harvest of the meadow. In the study, the nitrogenous manures have been used by their doses of 3, 6, 9, 12 kg/da N. The trial has been established in split plots of randomized blocks as 3 repeats depending on the trial design. In this study which has been carried out in wet conditions, the features such as the green herbage yield, dry matter ratio, dry matter yield, botanic composition of gravity, crude protein ratio and crude protein yield have been examined.
     According to the research results; increase has been detected on green herbage and dry matter yields by nitrogenous manure fertilizing. In the trial the green herbage yield general average has been set as 551.1 kg/da and DM yield 158.5 kg/da. The highest green herbage yield on research parcels has been obtained by 654.2 kg/da, the highest DM yield from 218.5 kg/da and from the N12 dose of Ammonium Nitrate fertilizer. 
     While the nitrogenous manure fertilizing increased the Gramineae ratio within the botanic composition it decreased the Legumes ratio. The Gramineae ratio general average has been set as %96.23, Legumes ratio general average as %3.77. The highest Gramineae ratio within the parcels of research has been obtained from Ammonium Nitrate fertilizer N12 dose as %98.53, the highest Legumes ratio has been obtained from the unfertilized (witness) parcel as %5.79. 
     The crude protein ratio and crude protein yield of grazing crop has increased through nitrogenous manure fertilization. The crude protein ratio general average in the study is %7.91, while the crude protein yield general average is 13.13 kg/da. The highest crude protein ration in the parcels has been obtained as %12.67, the highest crude protein yield as 28.09 kg/da through the N12 dose of Ammonium Nitrate fertilizer.  
     According to the obtained data; in ecologies like Konya and similar, in irrigable artificial pastures, for spring fertilizations the fertilizer Ammonium Nitrate among nitrogenous manures has been found to be worthy of recommendation to apply as 9 kg/da as pure nitrate. On the other hand it is a matter of fact that for obtaining better consequences in the fertilization too many annual researches are required.