Yenilenebilir enerji sektöründeki yabancı yatırımlar ve bu yatırımlardan kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm yolları
Foreign investments in renewable energy sector and dispute resolution methods regarding such investments
Yazar: MUHAMMED KEREM ŞENOL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CANDAN YASAN TEPETAŞ
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Enerji = Energy ; Hukuk = Law
Dizin: Ekonomi hukuku = Economic law ; Enerji hukuku = Energy law ; Enerji sektörü = Energy sector ; Uluslararası hukuk = International law ; Uyuşmazlık = Incompatibility ; Yatırımlar = Investments ; Yenilenebilir enerji = Renewable energy

Özet:
Daima devinen ve nüfuz alanı itibarıyla genişleyen insanoğlu, alıştığı ve hedeflediği yaşam standartlarına erişebilmek ve temel gereksinimlerini karşılayabilmek adına enerjiye ihtiyaç duymaktadır. Ancak, dünyamızın kaynakları sınırlıdır. Gerçeklik bu sınırlılıktan ibaret de olsa, insanoğlu gerek artan nüfusuyla ve gerekse değişen yaşam standartlarıyla dünyamızın sınırlarını zorlamaya devam etmektedir. İnsanoğlunun son birkaç yüzyıl içinde, enerjiyi elde edebilme bahsinde büyük maharetler sergilediği açıktır. Ancak bu başarı, büyük ölçüde fosil enerji kaynaklarının kullanılmasıyla kazanıldığından, ödenen çevresel ve insani bedel en az kazanımlar kadar büyük ve şiddetli olmuştur. Hal böyle olsa da insanoğlu, artık vazgeçemeyeceği kadar hayatının bir parçası olan enerjiden mahrum kalmaksızın, çevreye duyarlı bir enerji üretimi modeline, bir diğer ifadeyle yenilenebilir kaynaklardan enerji üretim modeline geçiş yapma çalışmalarına başlamıştır. Geç de olsa erişilen bu idrakten, tüm dünya gibi Türkiye de nasibini almaktadır. Türkiye'de, yenilenebilir enerjinin toplam enerji üretiminde payının artırılması için son yıllarda büyük atılımlar ve yatırımlar yapılmaktadır. Büyük atılımlar ve yatırımlar; hiç şüphesiz ki detaylıca kurgulanmış ve uluslararası normlara uygun bir hukuki altyapı gerektirmektedir. Zira büyük yatırımların olduğu yerde, karmaşık hukuki ihtilafların olması kaçınılmazdır ve bu ihtilaflardan kaynaklanan sorunların çözümü için istikrarlı, öngörülebilir hukuki mekanizmaların bulunması gerekmektedir. İşbu akademik çalışma, yarının en önemli yatırım kalemlerinden biri olan yenilenebilir enerji yatırımlarının anlaşılmasında bir rehber, bu yatırımlar özelinde doğacak uyuşmazlıkların çözümünde bir kılavuz olması amacıyla hazırlanmıştır. 
İşbu akademik çalışmada ilk olarak, yenilenebilir enerji kaynaklarının ve çeşitlerinin tanımı yapılacak; Türk Enerji Sektörü'ne geniş ve az detaylı bir projeksiyon tutulacak ve sektörün dinamikleri, geçmişi ve gelecek beklentileri ele alınacaktır. İkinci olarak, Türk Enerji Sektörü içinde yenilenebilir enerjinin payı, Türkiye'nin bu konudaki yakın vade hedefleri, Türk Enerji Sektörü'nde yenilenebilir enerjinin tarihçesiyle beraber sunulacaktır. Akabinde, Türk yenilenebilir enerji sektöründeki yabancı yatırımlar irdelenecek, bu yatırımların içeriği, sektörel dağılımı ve hukuki altyapısı tartışılacaktır. Son olarak, yenilenebilir enerji üzerine gerçekleşen yabancı yatırımlardan doğan uyuşmazlıkların çözüm yollarına dair geniş bilgi, hukuki gözlem ve kanaatlerimiz aktarılacaktır.

Abstract:
In order to reach high life standards and fulfil essential requirements, humankind needs energy, since human beings permanently moving and widening the influenced area. At the same time our resources are limited. Although the world has limited resources, humankind force the limits with either increasing population or changing life standards. It is clear that humankind has demonstrated great success in the last few centuries in terms of obtaining energy. Since this success gained mostly with using fossil energy resources, environmental cost is big and severe as much as gains. Under these circumstances, humankind started action to transfer environmentally conscious energy production model, in other words renewable energy production. Eventually, consciousness on this matter not only affect the whole world but also Turkey. There are significant investments and leaps has been done in Turkey in order to increase use of renewable energy share in total energy production. These significant investments and leaps require detailed legal basis in accordance with international norms. Likewise, legislative requirements are inevitable where substantial investments are. This academic study is prepared in order to represent a guide for renewable energy which is the most important investment pillar of future and dispute resolution on this matter. 
Hereby with this academic study, initially renewable resources and varieties will be defined; then a broad and less detailed examination in Turkish Energy Sector will be made, dynamics of the sector and future expectations will be discussed. Secondly, the history of Turkish Energy Sector, share of the renewable energy, near term objectives of Turkey in this regard will be presented. Then, foreign investments in Turkish Renewable Energy Sector, content of the investments, sectoral distribution and legal basis will be examined. Finally, legal opinions and resolutions about disputes arising from foreign investments on renewable energy will be presented.