Tersanelerde inşa edilecek gemi tipi seçiminde çok kriterli karar verme
Multi-criteria decision making for vessel type selection in shipyards
Yazar: ORÇUN BALBAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EDA TURAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Gemi Mühendisliği = Marine Engineering
Dizin: Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Her sektörde izlenebildiği gibi gemi inşaat sektöründe de modern yönetim anlayışıyla birlikte kurulan proje yönetim sistemleri, tersanelerin karmaşık iş akış süreçlerini planlayarak düzenli ve kontrollü bir şekilde yerine getirmeleri ile beraber üstlenilen projeleri istenilen süre, beklenilen kalite ve hesaplanan maliyette tamamlamalarına olanak sağlamaktadır. Uzun yıllardır tersanelerimiz Türk ve yabancı armatörlere anahtar teslim veya çelik tekne halinde büyük ve teknolojik alt yapıya sahip gemiler inşa etmeye başlamış ve bu süreçte planlamadan ve proje yönetim tecrübesi eksiklerinden kaynaklanan birtakım sıkıntıların oluştuğu görülmüştür. Tersanelerin birden çok farklı tipte ve adette gemi projesini eş zamanlı olarak sürdürmesi, büyüyen gemi tonajları ve boyutları, uluslararası projelerin ülkemize kazandırılması, sektörde büyüyen ihracat hacmi ve birçok gemi inşa yan sanayi firmasının aynı merkezden yönetilmeye çalışılması gibi nedenlerden ötürü karşılaşılabilecek problemleri önlemek için proje yönetim süreçlerinin düzenlenmesi ihtiyacı doğmuştur. Proje yönetiminin en önemli noktası olan, doğru kararların doğru zamanda alınması gerekliliği nedeniyle tersaneler karar verme süreçlerini iyileştirilmesi çabası içerisine girmişlerdir.
Bu çalışmada, tersanelerin dünya pazarındaki rekabet ortamında başarılı olabilmelerini sağlamada, projenin başlangıcından bitimine kadar olan bütün karar verme süreçlerinde uygulayabilecekleri çok kriterli karar verme yöntemlerinden bulanık mantık ile sentezlenmiş bulanık AHP ve bulanık TOPSIS yöntemlerini kullanarak, özel bir tersanenin inşa edebileceği ideal gemi tipini belirleme uygulaması yapılmıştır. Bu amaç doğrultusunda, uzman karar vericilerin görüşleri ile belirlenen on adet kriter ile tersanenin daha önce tecrübe ettiği ve yeni pazara girmeye çalıştığı yedi adet alternatif gemi değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar ile tersanenin inşa etmesi ideal olan gemi tipi belirlenmiştir.

Abstract:
Project management systems established with modern management approach in shipbuilding sector as well as being able to be monitored in every sector, enable the shipyards to perform complex business processes by planning them regularly and to complete the projects in the expected time, quality and cost. For many years, our shipyards have started to construct large and technological vessels for Turkish and foreign ship owners as turnkey or hull construction and it has been observed that there are some problems arising from planning process. Due to some reasons such as the shipyards continue many types and numbers of ship projects at the same time, growing ship sizes and tonnages, bringing international projects to our country, growing expert volume in the maritime sector, trying to manage many shipbuilding suppliers from the same center that there is a need to organize project management processes in order to prevent the problems.  As the most important point of the project management is the necessity of making the right decisions at the right time, the shipyards are starting to make improvements in decision-making processes.
In this study, in order to ensure the success of shipyards in the competitive environment in the world market fuzzy AHP and fuzzy TOPSIS methods synthesized by fuzzy logic, which can be applied in all decision making processes from the beginning of the project to the end of the project, are applied to determine the type of ideal ship that can be construct. For this purpose, seven alternatives that the shipyard has experienced and attempted to enter the new market have been evaluated with ten criteria determined by expert decision makers' opinions. With the results obtained, the ship type that is ideal for the construction of the shipyard has been determined.