Suudi Arabistan'ın güvenlik algısı ve dış politikasının değişimi (2010-16)
Saudi Arabia's security perception and foreign policy changes (2010-16)
Yazar: NECMETTİN ACAR
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM NAS
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap Baharı = The Arab Spring ; Güvenlik = Security ; Suudi Arabistan = Saudi Arabia ; Uluslararası güvenlik = International security ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Geleneksel olarak dış politikasında yumuşak güç unsurlarına başvuran, bölgesel
rakipleri ile askeri karşıtlıklardan kaçınan, çatışan taraflar arasında arabuluculuğu
önceleyen, maruz kaldığı tehditleri önlemek için ABD güvenlik garantilerine
yaslanan İbn Suud rejiminin, Arap Baharı sürecinde bu geleneksel dış politikasından
radikal bir şekilde uzaklaştığı gözlemlenmiştir. Bu süreçte rejimin dış politikasında
yaşanan radikal değişim küresel, bölgesel ve ulusal düzlemde yaşanan gelişmeler
ile bağlantılıdır. ABD'nin rejime sağladığı güvenlik garantilerinde yaşanan azalma,
bölgesel aktörlerin rejimi tehdit eden politikaları ve rejimin gücünde meydana
gelen nispi artış İbn Suud rejimini Arap Baharı sürecinde iddialı bir dış politikaya
yönelmesine yol açmıştır. Rejim, bu süreçte bölgesel rakiplerinden kaynaklı tehditleri
tırmandırmayı seçerek doğrudan askeri müdahalesi için bir gerekçe oluşturmuş,
bölgesel çıkarlarını genişletmek için askeri güce başvurmayı da içeren çatışmacı bir dış
politikaya yönelmiştir. Yeni dönemde geliştirdiği doğrudan askeri müdahaleye dayanan
dış politikasını devam ettirebilmek için bölgesel aktörler arasında askeri oluşumlara
liderlik etmeye, güvenliğini çeşitlendirmeye ve askeri/endüstriyel kapasitesini mümkün
olduğunca arttırmaya çalışmıştır. İbn Suud rejimi, Arap Baharı sürecinde takip ettiği bu iddialı
dış politika ile rejimine yönelik tehdide yol açan devletleri ve devlet dışı aktörleri dengelemeyi
ve bölge genelinde oluşan güç boşluklarından da yararlanarak jeopolitik nüfuzunu
genişleterek Ortadoğu bölgesinde liderlik rolü oynamayı hedeflemiştir.

Abstract:
Traditional Saudi foreign policy which bases its foreign policy on soft power elements
at large, avoids military opposition with regional competitors, prioritizes mediation
between conflicting parties, prefers to calm the source of threats when exposed to it, and
relying on US security guarantees it has been observed that it has radically separated
from this traditional foreign policy in the Arab Spring period. The radical change in
the foreign policy of the regime in this process is related to the developments in the
global, regional and national level. The decline in security guarantees provided by the
US regime, the regime-threatening policies of regional actors and the relative increase
in the regime's power have led the Ibn Saud regime to an assertive foreign policy
during the Arab Spring. In this process, the regime has created a rationale for direct
military intervention, escalating threats from regional rivals, and to a confrontational
foreign policy that includes military appeal to expand regional interests. In order to
be able to sustain its foreign policy based on direct military intervention developed in
the new era, it has tried to lead military organizations among regional actors, diversify
its security and increase its military/industrial capacity as much as possible. The Ibn
Saud regime aimed, with this assertive foreign policy pursued during the Arab Spring,
balancing regime-threatening states and non-state actors and expanding geopolitical
influence by by taking advantage of the power vacancies to play a leadership role by
expanding geopolitical influence in the Middle East region.