Komatöz durum nedeniyle amantadin alan hastalarda skalp EEG  bulgularının prognostik değeri
Prognostic value of scalp EEG  findings in patients receiving amantadine for comatose state
Yazar: OKAN SÖKMEN
Danışman: PROF. DR. NEŞE DERİCİOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Amantadine = Amantadine ; Bilinç = Consciousness ; Bilinç bozuklukları = Consciousness disorders ; Elektroensefalografi = Electroencephalography

Özet:
Bu çalışmada, kliniğimizde bilinç bozukluğu (BB) nedeniyle izlenen ve amantadin başlanması klinisyen tarafından uygun bulunan hastalara sürekli elektroensefalografi (EEG) çekilerek tedavi sonrası klinik değişikliklerin EEG ile korele olup olmadığına bakmak amaçlanmıştır. Çalışma Kasım 2021-Kasım 2022 tarihleri arasında gerçekleştirildi ve  uygun hastalara 5 gün sürekli video-EEG monitorizasyonu uygulandı. EEG çekimi amantadin tedavisi öncesi başlanarak bazal EEG parametreleri elde edildi. Hastalara 3 gün intravenöz, 4 gün oral amantadin tedavisi uygun dozda uygulandı.  Hastalar her gün aynı saatte 4 farklı skala ile değerlendirildi ve skala puanları not edildi. EEG verileri görsel olarak günlük analiz edildi. Daha sonra, EEG verileri ile değerlendirme ölçek puanlarının korelasyonu istatistiksel yöntemlerle analiz edildi. Teknik artefaktlar nedeniyle dışlanan hastalar sonrasında 20 hasta çalışmaya alındı. 9 hastanın EEG frekansında ≥1 Hz frekans artışı izlendi. Diğer EEG parametrelerinde bir fark saptanmadı. Amantadin tedavisi süresince GKS, RSS, RASS ve CRS-R skala puanları bazal puanlar ile karşılaştırıldığında tedavi sonrası RSS (p=0.031), RASS (p=0.007) ve CRS-R (p=0.033) puanları istatistiksel anlamlı olarak yükseldi. CRS-R'de ≥3 puan artışı ile EEG frekans artışı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı p=0.0297). CRS-R'de kategori yükselmesi (p=0,05) ve GKS puan artışı  (1 artış, p=0,094; 2 artış, p=0,070) bu ilişkiyi destekleyen trendlerdi. Ek olarak 4 hastaya spektral güç analizi uygulandı. EEG'de spektral güç analizi yapılan 4 hastanın 3'ünde  EEG ve klinik bulguların korele olduğu gözlendi. Sonuç olarak, EEG'nin görsel analizinin tedaviden yarar görebilecek hastaları öngörmesi mümkündür. Benzer bir durum kantitatif EEG analiz yöntemleri için de geçerli olabilir.

Abstract:
In this study, continuous electroencephalography (EEG) was performed to patients who were planned to be started on amantadine for disorders of consciousness. It was aimed to determine whether clinical changes and EEG findings were correlated. The study was performed between November 2021 and November 2022, and 5 days of continuous video-EEG monitoring was applied to eligible patients. EEG recordings were started before amantadine treatment and basal EEG parameters were obtained. The patients received an appropriate dose of amantadine, intravenously for 3 days and orally for 4 days. The patients were evaluated with four different scales at the same time every day and the scale scores were noted. EEG data were analyzed daily. The correlation of EEG data and rating scale scores were analyzed by statistical methods. A few patients were excluded for technical reasons, and then 20 patients were included in the study. A frequency increase of ≥1 Hz was observed in 9 patients in EEG background activity. No difference was detected in other EEG parameters. GCS, RSS, RASS, and CRS-R scores were compared with baseline scores after amantadine treatment. After treatment, RSS (p=0.031), RASS (p=0.007), and CRS-R (p=0.033) scores showed statistically significant increases. A statistically significant correlation was found between an increase of ≥3 points in CRS-R and an increase in EEG frequency, p=0.0297). CRS-R category increases (p=0.05) and GCS score increases (1 increase, p=0.094; 2 increases, p=0.070) were the trends supporting this relationship. Additionally, we performed spectral power analysis on 4 patients. It was observed that EEG and clinical findings were correlated in 3 of these 4 patients. As a result, visual analysis of EEG can predict patients who may benefit from treatment.