Türk Ceza Hukukunda adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçu
The offence of attempting to influence the right to a fair trial in Turkish Criminal Law
Yazar: MEHMET KURT
Danışman: PROF. DR. ADEM SÖZÜER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Adil yargılama = Fair hearing ; Adil yargılanma = Fair trial ; Ceza hukuku = Criminal law ; Hukuka aykırılık = Unlawful ; Kanunlar 5237 sayılı = Laws 5237 numbered ; Suçsuzluk karinesi = Presumption of innocence ; Türk ceza hukuku = Turkish criminal law ; Yargılama = Judgement ; Yargılanma hakkı = Right of fair

Özet:
Herkes bağımsız ve tarafsız bir mahkemede,  suçsuzluk karinesinden yararlanmak suretiyle yargılanma hakkına sahiptir. 5237 sayılı TCK'nın 288. maddesinde düzenlenen adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçuyla bu hukuki değerlerin korunması amaçlanmaktadır. Bu maddeyle kanun koyucu esas itibariyle, medya özgürlüğünün adil yargılanma hakkına zarar verecek şekilde kullanılmasını engellemeye çalışmaktadır. Türkiye'de medya tarafından adil yargılanma hakkının sıklıkla ihlal edildiği görülmektedir. Hem medya özgürlüğü hem de adil yargılanma hakkı temel haklar arasında yer almaktadır.  İki temel hak arasındaki çatışmada sorunun, her iki hakkın da özüne zarar verilmeksizin, bir denge sağlanmak suretiyle çözülmesi gerekmektedir. Sadece Türkiye'de değil, Avrupa ve Amerika'da da karşılaşılan ve güncelliğini koruyan bu sorunun tatmin edici bir çözümüne ulaşılabilmiş değildir. TCK'nın 288. maddesinde yer alan suç, bu sorunu çözmeye yönelik bir düzenleme olmakla birlikte, sorunu çözmede oldukça yetersiz kaldığı açıkça ortadır. Sadece ceza normu ile sorunun çözümü mümkün değildir. Bu çalışmada, TCK'nın 288. maddesinde yer alan adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçunun düzenlenme nedenleri, karşılaştırmalı hukuktaki durum ve sorunun nasıl çözümlenebileceğine dair görüşlere yer verilmektedir. Bu kapsamda, adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçu metodolojik olarak incelenmekte, suçla korunan hukuki değer, suçun maddi ve manevi unsurları, hukuka aykırılık, suçun özel görünüş şekilleri ayrıntılı olarak ele alınmaktadır. Adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçuyla yakın ilişkisi nedeniyle yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs suçuna da çalışmada yer verilmektedir.

Abstract:
Everybody has the right to a fair trial before an impartial and independent court according to the principle of presumption of innocence. The offence of attempting to influence the right to fair trial, set out under Article 288 Turkish Penal Code (Law No. 5237), aims to protect these values. The fundamental aim of the lawmakers with this provision is to essentially try to prevent the misuse of this article in contrast to the right to a fair trial, given the fact that the right to a fair trial is often violated  by the media in Turkey. Both media freedom and the right to a fair trial ar among the fundamental rights. The problem arising from the conflict between two fundamental rights should be solved by striking a balance without damaging the very esence of both rights. No satisfactory solution is brought  to this up-to-date problem encountered not only in Turkey but also in Europe and America. Despite the fact that the offence foreseen in Article 288 of the TPC is set to solve this problem, it is pretty clear that it is insufficient to solve it. It is not possible to solve it with a legal provision. The views concerning the reasons behind regulation of the offence of attempting to influence a right to fair trial, situations in comparative law and how this problem can be solved are discussed in this study. In this scope, the offence of attempting to influence the right to fair trial is methodologicaly discussed and legal values protected by this offence, actus reus and mens rea of the offence, special appearance types of the offence are elobarated in this study. Due to the close relations with the offence of attempting to influence the right to a fair trial, a special mention is also made in this study to the offence of attempting to influence expert, witness and those carrying out judicial duty.