Matematik öğretmenlerinin grafik materyallerine yönelik bilgilerinin geliştirilmesi sürecinin incelenmesi
Examining the process of developing knowledge of mathematics teachers regarding graphic materials
Yazar: AHMET YILDIZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HASAN ES ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ TÜRKDOĞAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Grafik materyaller = Graphic materials ; Hizmet içi eğitim = In service training ; Kavram haritaları = Concept maps ; Kavram karikatürleri = Concept cartoons ; Kavram öğretimi = Concept teaching ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers ; Öğretmen yetiştirme = Teacher training

Özet:
Bu araştırmada ortaokul matematik öğretmenlerinin kavram yanılgılarını gidermede kullanılabilecekleri grafik materyallerine yönelik bilgilerinin geliştirilmesine katkı sunabilecek bir Hizmet-İçi Eğitim (HİE) kursu geliştirmek, uygulamak ve etkililiğini araştırmak amaçlanmıştır. Araştırmanın katılımcılarını Sivas il merkezinde çeşitli ortaokullarda görev yapan ve araştırmaya gönüllü olarak katılan 6 matematik öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada özel durum araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veriler; anket, gözlem, görüşme, doküman incelemesi yolu ile toplanmıştır. Araştırma, HİE ihtiyacının ve içeriğinin belirlenip geliştirilip pilot uygulamanın yapıldığı ön aşama; HİE eğitim içeriğinin asıl uygulama aşaması ile izleme-değerlendirme aşaması olacak şekilde üç aşamada gerçekleştirilmiştir. Öğretmenlerin talepleri, farkındalıkları ve mevcut durumları dikkate alınarak grafik materyallerden kavram karikatürü, anlam çözümleme tablosu, tanılayıcı dallanmış ağaç ve kavram haritası hazırlama/kullanma ile ilgili bir HİE kursu gerçekleştirilmiştir. HİE kursu, çalışanların mesleki alanlarındaki değişimlere ilişkin gereksinimlerinin belirlenmesi ve giderilmesine odaklanan "Gereksinime Dayalı Uyum Modeli" kapsamında gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen HİE kursunun grafik materyalleri hazırlama ve kullanma üzerine etkileri ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Eğitimden önce hiçbir öğretmen kavram karikatürü çizemediği gibi çizdikleri anlam çözümleme tablosu, tanılayıcı dallanmış ağaç ve kavram haritası örnekleri de başlangıç düzeyindeki performans kategorisinde kalmıştır. Eğitim sonrası ise her bir öğretmenin çizdikleri grafik materyaller başarılı performans kategorisinde yer almıştır. İzleme-değerlendirme aşamasında öğretmenler sınıflarında grafik materyalleri kullanırken gözlemlenmiştir. Öğretmenler grafik materyallerin kullanımındaki tanıtma, uygulama özetleme aşamalarını yerine getirirken sınıf içi tartışmaları yaptırma aşamasını gerçekleştirmetekten uzak durmuşlardır. Öğretmenlerin, HİE kursunda edindikleri bazı becerileri öğretme ortamlarının özelliklerinden dolayı sınıflarına yansıtmakta zorlandıkları görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Matematik Öğretmeni, Hizmet İçi Eğitim, Öğretmen Eğitimi, Grafik Materyal

Abstract:
This study was aimed to develop, implement and investigate the effectiveness of an In-Service Training (InSET) course for secondary school mathematics teachers to acquire knowledge and skills for preparing and using graphic materials that can be used to eliminate misconceptions. The participants of the study consisted of 6 mathematics teachers working in various secondary schools in Sivas province. In the procedure, case study method was used. The study data were collected through a questionnaire, observations, interviews, document reviews. The study comprised of three stages including the preliminary stage in which the need for and content of InSET was determined and developed,  actual implementation phases of the InSET content and the follow-up and evaluation. The InSET course was organized by taking the demands, awareness and current status of the teachers into account and included training sessions on such graphic materials as conceptual cartoons, meaning analysis tables, diagnostic branched trees and concept maps. The InSET course was conducted within the scope of the "Need-Based Adaptation Model, which focused on identifying and meeting the needs of employees for changes in their professional fields. The effects of the InSET course on preparing and using graphic materials were evaluated separately. Before the training, no teacher could draw a concept caricature, and the meaning analysis table, diagnostic branched tree and concept map samples drawn by the participants remained in the initial performance category. After the training,  the graphic materials drawn by the participants were included in the successful performance category. During the follow-up and evaluation, it was concluded that the teachers could use graphic materials in their classrooms effectively. The teachers avoided the stage of making classroom discussions while performing the introduction and application summarization stages in the use of graphic materials. It was observed that teachers had difficulty in transferring some of the skills acquired in the INSET course to their classrooms due to the characteristics of the teaching environment.

Key Words: Mathematics Teachers, In-service Training, Teaching Mathematics, Graphic Material