Kronik ağrı hastalarında bilişsel işlevlerin değerlendirilmesi
Assessment of cognitive functions in patients with chronic pain
Yazar: ERBİL MERT AKDEMİR
Danışman: PROF. DR. GÜLCAN GÜLEÇ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Ağrı = Pain ; Ağrı şiddeti = Ache violence ; Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Bilişsel işlev = Cognitive function ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Kronik ağrı = Chronic pain ; Nöropatiler = Neuropathies

Özet:
Klinik pratikte kronik ağrıya eşlik eden bilişsel yakınmalara sık olarak rastlanmaktadır. Güncel çalışmalar farklı ağrı tiplerinde farklı bilişsel bozulmaların olduğunu düşündürmektedir. Ancak nöropsikolojik test (NPT) performansı üzerine karıştırıcı etkisi olabilecek faktörlerin dışlandığı ve farklı ağrı gruplarının kontrol grubuyla birlikte değerlendirildiği çalışmalar yetersizdir. Bu çalışmanın amacı, karıştırıcı faktörler dışlanarak çalışmaya dahil edilen farklı kronik ağrı gruplarında, bilişsel işlevlerin nesnel olarak NPT performansı ile değerlendirilmesi ve kontrol grubuyla karşılaştırılmasıdır. Bu amaçla 01.10.2019-01.02.2021 tarihleri arasında ESOGÜ Tıp Fakültesi Algoloji (Ağrı) Bilim Dalı polikliniğine başvuran, kronik ağrı tanısı olan, araştırmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan 31 fibromiyalji (FMS) tanılı, 30 nöropatik ağrı (NA) tanılı ve 30 lokalize ağrı (LA) tanılı olmak üzere toplam 91 hasta ve hasta grubuyla yaş, cinsiyet ve eğitim düzeyi açısından eşleştirilmiş 70 kontrolün klinik açıdan ve bilişsel işlevler açısından değerlendirilmesi yapılmıştır. Çalışma grubuna Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği uygulanmıştır. Bilişsel işlevler; Stroop, İz Sürme Testi A ve B, Wisconsin Kart Eşleme Testi ve Sözel Akıcılık Testi ile değerlendirilmiştir. Çalışmamızda hasta grubunda kontrol grubuna kıyasla; seçici dikkat, işlem hızı ve yürütücü işlevleri değerlendiren NPT performansında bozulmalar saptanmıştır. Ağrı şiddeti ve toplam ağrı süresi ile bilişsel işlevler arasında ilişki saptanmamıştır. Test performansında en fazla FMS grubunda bozulma saptanmıştır ve NA grubunda bozulduğu saptanan tüm alt testler FMS grubunda da bozulmuş olarak bulunmuştur. Sonuçlarımız farklı kronik ağrı tiplerinde farklı düzeylerde bilişsel bozulma varlığına işaret etmektedir. Gelecek çalışmalarda özellikle FMS ve NA grubuna odaklanmak ve NPT performansı ile birlikte fonksiyonel görüntüleme ve ağrı ile ilişkili inançlar gibi ek faktörleri değerlendirmek, kronik ağrı ve bilişsel bozulma arasındaki ilişkinin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlayabilir.  

Anahtar Kelimeler: Kronik ağrı, fibromiyalji, nöropatik ağrı, bilişsel işlev.

Abstract:
Cognitive complaints accompanying chronic pain are frequently encountered in clinical practice. Current studies suggest that there are different cognitive impairments in different types of pain. However, there are insufficient studies that exclude factors that may have a confounding effect on neuropsychological test (NPT) performance and evaluate different pain groups together with the control group. The aim of this study is to evaluate cognitive functions objectively with NPT performance in different chronic pain groups included in the study by reviewing them in terms of confounding factors and to compare them with the control group. For this purpose, who applied to the outpatient clinic of ESOGU Faculty of Medicine Algology (Pain) Department between 01.10.2019-01.02.2021, who were diagnosed with chronic pain and met the inclusion criteria in the study; A total of 91 patients with a diagnosis of 31 fibromyalgia (FMS), 30 with a diagnosis of neuropathic pain (NA), and 30 with a diagnosis of localized pain (LA), and 70 controls matched in terms of age, gender and education level were evaluated clinically and in terms of cognitive functions. The Hospital Anxiety and Depression Scale was applied to the study group. Cognitive functions evaluated with; Stroop Test, Trail Making Test A and B, Wisconsin Card Sorting Test and Verbal Fluency Test. In our study compared to the control group in the patient group; Impairments were found in NPT performance, which evaluates selective attention, processing speed, and executive functions. There was no relationship between pain intensity and total pain duration and cognitive functions. The most deterioration in test performance was found in the FMS group, and all subtests found to be impaired in the NA group were also found to be impaired in the FMS group. Our results indicate the presence of different levels of cognitive impairment in different types of chronic pain. In future studies, focusing especially on the FMS and NA group and evaluating additional factors such as functional imaging, pain-related beliefs along with NPT performance may contribute to a better understanding of the relationship between chronic pain and cognitive impairment.

Key Words: Chronic pain, fibromyalgia, neuropathic Pain, cognitive function.