Hemşirelik fakültesi öğrencilerinin kesici-delici alet yaralanmalarına yönelik bilgi tutum ve davranışları
Knowledge, attitude and behavior of nursing students about needlestick and sharps injuries
Yazar: YASEMİN KIYAK
Danışman: PROF. DR. HATİCE KAYA
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik eğitimi = Education-nursing ; Tutumlar = Attitudes ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yaralar-bıçak = Wound-stab ; Yaralar-delici = Wounds-penetrating ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Kesici-delici alet yaralanmaları, ciddi komplikasyonlara ve ölümlere sebep olabileceğinden sağlık çalışanlarının iş güvenliğinin sağlanması açısından oldukça önemlidir. Hemşire olma yolunda eğitim gören hemşirelik öğrencileri de yetersiz klinik deneyim, pratik yapma eksikliği nedenleriyle yaralanmalar ve komplikasyonlar açısından risk altındadır. Bu bağlamda bu araştırma, hemşirelik fakültesi öğrencilerinin kesici delici alet yaralanmalarına yönelik bilgi, tutum ve davranışlarını belirlemek amacıyla, tanımlayıcı türde planlandı.
Araştırmanın evrenini, bir devlet üniversitesinin hemşirelik fakültesinde öğrenim gören, 2019-2020 eğitim ve öğretim yılı bahar döneminde kayıtlı, 2., 3. ve 4. sınıf öğrencileri (n=839), örneklemini ise evren içinden araştırmaya dahil edilme ölçütlerine uygun ve araştırmaya katılmayı kabul eden 447 öğrenci oluşturdu. Verilerin toplanmasında "Öğrenci Bilgi Formu" ve "Sağlık Çalışanlarının Kesici Delici Tıbbi Aletleri Güvenli Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeği kullanıldı. Verilerin analizi bilgisayar ortamında SPSS 24 programı ile Ki kare analizi, Bağımsız örneklem t testi ve Anova Testi kullanılarak gerçekleştirildi.
Öğrencilerin yaş ortalamasının 21,18±1,71, %82,8'inin kadın, %34,1'inin 2. %39,1'inin 3. ve %26,8'inin 4.sınıf olduğu görüldü. Öğrencilerin, Sağlık Çalışanlarının Kesici-Delici Tıbbi Aletleri Güvenli Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeği'nin genel puan ortalamasının 118,11±7,33, bilişsel alt boyut puan ortalamasının 57,00±3,52, duyuşsal alt boyut puan ortalamasının 28,51±1,88 ve davranışsal alt boyut puan ortalamasının 32,60±3,04 olduğu bulundu. Yaş, cinsiyet, yaralanma durumu, yaralanma mekanı, yaralanma sebebine göre ölçek toplam puanı ve alt boyut puan ortalamaları açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar olduğu saptandı.
Sonuç olarak öğrencilerin Sağlık Çalışanlarının Kesici-Delici Tıbbi Aletleri Güvenli Kullanımına Yönelik Tutum Ölçeğinden aldıkları puanlar yüksek olmasın rağmen yaralanmaların olduğu görüldü. Yaralanmaları önlemeye yönelik eğitimlerin sürüdürülmesi önerilebilir.

Abstract:
Because needlestick and sharps injuries can cause severe complications and deaths, they are higly important in terms of providing health workers' job security. Nursing students who are majoring to become nurses are also under risk with regards to complications and injuries due to practice lack and insufficient clinical experience. In this context, this research was planned in a descriptive in order to determine the knowledge, attitude and behaviours of nursing faculty students for needlestick and sharps injuries.
2nd, 3rd, and 4th grade students (n=839) who were majoring in the nursing faculty of a state university and who enrolled in the spring term during 2019-2020 academic year formed the universe of the research. 447 students who accepted to take part in the research and suitable to the crıterions of inclusion accounted for the sampling of the research. Attitude Scale oriented to "An Attitude Scale Towards Safe Medical Device Usage of Healthcare Workers" and "Student Information Form '' were used in the gathering of data. In computer environment ,analyses of data were carried out by using Anova Test, Unpaired t test and Chi-Square Analysis with SPSS 24 program.
It was seen that the mean age of the students was 21,18±1,71, 82,8 % were women , 34,1% 2nd , 39,1% 3rd, and 26,8% 4th grade students. General score point average of "An Attitude Scale Towards Safe Medical Device Usage of Healthcare Workers" was found to be118,11±7,33, cognitive subscale score point average was found to be 57,00±3,52, affective subscale score point average was found to be 28,51±1,88 and behavioural subscale point score average was found to be 32,60±3,04. According to age, gender , wounding case, wounding area and wounding reason ,statistically significant differences were determined as regards to total scale and subscale score averages.
As a result, although the scores that the students and health workers got from the "An Attitude Scale Towards Safe Medical Device Usage of Healthcare Workers" were high were high , it was seen that there were injuries. The sustenance of trainings oriented to preventing injuries can be suggested.