Profesyonel futbolcularda bağlamsal faktörlerin iç ve dış yük üzerine etkisi: Bir mikrosiklüs analizi
The effect of contextual factors on internal and external load in professional football players: A microcycle analysis
Yazar: MİRAÇ ŞEN
Danışman: DOÇ. DR. TOLGA AKŞİT
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı / Antrenörlük Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Spor = Sports
Dizin: Algısal yük = Perceptual load ; Futbol = Football ; Futbol ligleri = Soccer leagues ; Futbol müsabakaları = Football matches ; Futbol oyuncuları =   ; Futbol takımları = Football teams ; Futbolcular = Football players ; İç yük = Internal load ; İş yükü = Workload

Özet:
Profesyonel Futbolcularda Bağlamsal Faktörlerin İç Ve Dış Yükü Üzerine Etkisi:Bir Mikrosiklüs Analizi
Antrenman yükünün oyuncu üzerindeki etkisinin izlenmesi, yönetimi ve analizi, futbolda pozitif biyolojik adaptasyonu teşvik etme, iyileşmeyi hızlandırma, performansı optimize etme sporcuların yaralanma riskini azaltmada, stratejik olarak antrenman programlarında oyunculara uygulanacak yükleri belirlemede son on yılda giderek büyümektedir. Bu çalışmanın amacı, profesyonel futbolcularda bağlamsal faktörlerin iç ve dış yük üzerine performans bakımından etkisini araştırmaktır.
Bu çalışmaya aktif olarak profesyonel futbol oynayan haftada 5 gün antrenman ve 1 maç yapan, 22 profesyonel sporcu (26,45±3,35 yaş, 180,4±5,89 boy ve 72,54±5,48 kilo) katılmıştır. 
Katılımcılara dış yükü analiz için her antrenmanlar ve maçlardan önce Fitogether giyilebilir mikro teknoloji OhCoach Cell B 10Hz GPS cihazı takılıp her antrenman ve maçlardan sonra veriler uydudan alıp analiz edilmiştir, iç yük için ise CR-10 Borg'un ölçeği kullanılarak AZD (Algılanan zorluk derecesi) için antrenmanlar ve maçlardan sonra algılanan zorluk dereceleri değerlendirilmiştir. 
Yüksek, Orta ve Düşük Dereceli Takımların müsabaka anova sonuçlarına baktığımızda, parametrelerin herhangi birinde anlamlı farklılık elde edilmemiştir (p>0,05). 
Fakat antrenman performans değerleri anova sonuçları, yüksek hızla koşu mesafesi anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). İkili karşılaştırma analiz sonuçlarına göre YD (yüksek dereceli)-OD (orta dereceli) ve OD-DD (düşük dereceli) arasında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Yüksek hızla koşu (YHK) sayısında da anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). İkili karşılaştırmalar dikkate alındığında ise, OD-DD arasında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). Bölge-1 mesafesi antrenman performansı incelendiğinde ise ANOVA sonuçlarında anlamlı farklılık elde edilmemiştir (p>0,05). Fakat ikili karşılaştırmalardan YD-OD arasında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). Bölge-3 incelendiğinde ise, anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). İkili karşılaştırmalarda herhangi bir farklılık elde edilememiştir (p>0,05). 
Algılanan zorluk derecesinde ANOVA sonuçlarında anlamlı farklılık elde edilmemiştir (p>0,05). Fakat ikili karşılaştırmalardan YD-OD arasında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05).
Galibiyet, mağlubiyet ve beraberlik durumlarının maç performans anova sonuçlarına göre Bölge-3 koşu mesafesinde anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). Fakat ikili karşılaştırmalarda herhangi bir farklılık elde edilmemiştir (p> 0,05).
Galibiyet, beraberlik ve mağlubiyet durumlarının antrenman anova sonuçlarına göre sadece sprint sayısında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). İkili karşılaştırmalar incelendiğinde ise, YD-OD ve OD-DD arasında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05). 
Ev sahibi ve deplasman maçlarının Paired t-test sonucuna göre yüksek hızla koşu mesafesinde, yüksek hızla koşu sayısında  ve yüsek şiddetli yavaşlama sayısında ev sahibi ve deplasman performansları arasında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05).
Ev sahibi ve deplasman antrenmanlarının Paired t-test sonucuna göre YHK mesafesi ve yüksek şiddetli yavaşlama (YŞY) sayısında ev sahibi ve deplasman performansları arasında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05).
Sonuç olarak çalışmamızda rakibin kalitesi müsabaka peformansını etkilemediğini ancak antrenman peformansında YHKM, YHKS ve Bölge-3 koşu mesafesini etkilediğini gösteriyor. Bölge 1 koşu mesafesi ve Algılanan zorluk derecesinde ikili karşılaştırmada YD-OD arasında anlamlı farkılılık gösteriyor. Maçın sonucuna göre müsabaka koşu performans sonuçlarına baktığımızda Bölge-3'te anlamlı farklılık elde edilmiştir ancak maçın haftasındaki mikro döngüdeki antrenman performanslarındaki verilerine baktığımızda  ise sadece sprint sayısını etkiledeği sonucuna varmaktayız. Maçın konumuna göre maç performansında anlamlı farklılık olarak YHK mesafesi, sayısı ve YŞY sayısında anlamlı farklık gösteriyor. Maçın konumuna göre mikrodöngüdeki antrenman performasına baktığımızda ise YHKM ve YŞY sayısından anlamlı farklılık gösteriyor. Bağlamsal faktörlerin faklı ülkelerde, profesyonel ve amatör olarak farklı liglerde araştırılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler; Futbol; İç yük; Dış Yük; Bağlamsal faktör; Performans; Antrenman yükü

Abstract:
The Effect Of Contextual Factors On Internal And External Load In Professional Football Players: A Microcycle Analysis
Monitoring, management and analysis of the impact of training load on the player has been growing over the last decade in football, promoting positive biological adaptation, accelerating recovery, optimizing performance, reducing the risk of injury to athletes, and strategically determining the loads to be applied to players in training programs.
The aim of this study is to investigate the effect of contextual factors on internal and external load in terms of performance in professional football players.
22 Professional football players (26.45±3.35 years old, 180.4±5.89 height and 72.54±5.48 kg) who actively play professional football and train 5 days and have 1 match a week participated in this study.
To analyze the external load, the participants were fitted with a "Fitogether wearable micro technology OhCoach Cell B 10Hz GPS device" before each training and match, and after each training and match, the data was taken from the satellite and analyzed. For the internal load, CR-10 Borg's scale was used to determine their RPE during training, and rate of perceived exertion difficulty levels were evaluated after the matches.. When we look at the competition ANOVA results of High, Medium, and Low Ranked Teams, there was no significant difference in any of the parameters  (p>0.05). However, in the ANOVA results of training performance values, a significant difference was obtained in HSRD (High-Speed Running Distance) (p <0.05) According to pairwise comparison analysis results; a significant difference was found between HR(High rank)-MR(Medium rank) and MR-LR(Low rank) (p<0.05).               A significant difference was also obtained in the number of HSR (p<0.05). When pairwise comparisons were taken into account; a significant difference was obtained between MR-LR (p<0.05)."When Zone-1 training performance was examined, no significant difference was found in the ANOVA results (p>0.05). 
However, a significant difference was obtained between HR-MR from pairwise comparisons (p<0.05) When  Zone-3 was examined, a significant difference was obtained (p<0.05). No difference was found in pairwise comparisons (p>0.05). 
There was no significant difference in the ANOVA results in terms of rate of perceived exertion (p>0.05). However, a significant difference was obtained between HR-MR from pairwise comparisons (p<0.05). According to the match performance anova results of win, loss and draw situations, a significant difference was obtained in Zone-3 (p <0.05). However, no difference was observed in pairwise comparisons (p> 0.05). According to the training ANOVA results of win, draw and loss situations, a significant difference was obtained only in the number of sprints (p <0.05). When pairwise comparisons were examined, a significant difference was obtained between HR-MR and MR-LR (p<0.05). According to the Paired t-test results of home and away matches, a significant difference was obtained between home and away performances in the NHSR(number of HSR) and HSR distances (p<0.05). When the values were examined, a significant difference was obtained between home and away performances in the number of decelerations with high intensity (p<0.05). According to the Paired t-test results of home and away training, a significant difference was obtained between HSR distance home and away performances (p<0.05). When the values were examined, a significant difference was obtained between home and away performances in the number of HIR (p<0.05).
As a result, our study shows that the quality of the opponent does not affect the competition performance, but it affects HSRD, NHSR and Zone-3 in training performance. There is a significant difference between HR-MR in the pairwise comparison in Zone 1 and Perceived difficulty level. When we look at the competition running performance results according to the result of the match, a significant difference was obtained in Zone-3, but when we look at the training performance data in the micro cycle in the week of the match, we conclude that it only affects the number of sprints.  According to the location of the match, there is a significant difference in the match and training performance, as well as the HSR distance and HID (High intensity decelerations).
Contextual factors should be investigated in different leagues, professional and amateur, in different countries.
Keywords; Football, Internal load, External load, Contextual factor, Performance, Training load