Trombotik trombositopenik purpura ile insan lökosit antijeni doku grubu ilişkisi, türkiye analizi ve klinikle kolerasyonu, çok merkezli çalışması
The relationship between thrombotic thrombocytopenic purpura and human leukocyte antigen tissue group, Türkiye analysis and clinical correlation, multicentre study
Yazar: CEVAT İLTERİŞ KIKILI
Danışman: PROF. DR. SEVGİ BEŞIŞIK
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Hematoloji = Hematology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaçlar:Trombotik trombositopenik purpura(TTP),trombotik mikroanjiopati(TMA) tablosu
ile giden zamanında ve uygun şekilde tedavi edilmezse ölümle sonuçlanabilen nadir görülen
bir hastalık grubudur.%90 kadarını ADAMTS-13 'e karşı antikor oluşumu ile giden edinsel
TTP oluşturur.İnsan lökosit antijeni(HLA) sınıf 2 molekülü ise, antijen sunumunda ve
böylelikle antikor üretimi ve otoimmun hastalıklarda rol oynayan bir moleküldür ve daha
önce literatürde beyaz ırkta HLA-DRB1*11 ile HLA-DQB1*03 edinsel TTP için risk faktörü
olarak bulunurken ; HLA-DRB1*04 koruyucu olarak saptanmıştır.Biz Türkiye gibi heterojen
popülasyonlu bir ülkenin TTP ile HLA ilişkisini inceleyerek literatüre katkıda bulunmayı
amaçladık.
Hastalar ve Yöntem:Çalışmamıza toplamda 2 üniversiteden takipli 75 edinsel ve 5
konjenital TTP hastası dahil edildi.Kontrol grubu olarak ise 150 kişilik sağlıklı kontrol grubu
seçildi.Edinsel TTP ile kontrol grubu arasında HLA sıklığı karşılaştırılarak risk faktörleri ve
koruyucu faktörler elde edildi.Ayrıca TTP hastalığındaki klinik parametrelerle HLA
arasındaki ilişki incelenerek klinik ile kolerasyon yapıldı.
Bulgular:HLA-DRB1*11(p=0.004), HLA-DQB1*03(p=0.006),HLA-DRB1*11:01(p=0.055),
HLA-DRB1*14:01(p=0.047), HLA-DRB1*13:05(p=0.012),HLA-DRB1*11+HLA-DQB1*03
alel çifti (p=0.020), HLA-DRB1*15+HLA-DQB1*06 alel çifti (p=0.016) edinsel TTP için
risk faktörü olarak bulunurken; HLA-DRB1*15(p=0.048), HLA-DRB1*01:01(p=0.014),
HLA-DRB1*07:01(p=0.006),HLA-DRB1*13:01(p=0.011),HLA-
DRB1*14:54(p=0.006),HLA-DQB1*05:01(p=0.067), HLA-DQB1*02:02 (p=0.007), HLA-
DRB1*07+HLA-DQB1*02 alel çifti (p=0.004) koruyucu olarak bulundu.Klinikle
kolerasyona baktığımızda ise, özellikle HLA-DRB1*08, HLA-DRB1*11, HLA-DRB1*13,
HLA-DQB1*06, HLA-DRB1*11+HLA-DQB1*03 alel çifti iyi prognozla ilişkili bulunurken;
HLA-DRB1*14, HLA-DRB1*16, HLA-DQB1*05 ve HLA-DRB1*11 homozigotluğu kötü
prognozla ilişkili bulundu.
Sonuçlar: Sonuç olarak, çalışmamızda beyaz ırkta TTP ile ilişkili risk faktörü ve koruyucu
faktör olan HLA'ları destekleyerek ilave yeni risk faktörleri ve koruyucu faktörler
sunduk.HLA ve TTP'nin klinik özellikleri arasındaki ilişkiye bakarak literatüre yeni bilgiler
kazandırdık.Bu verilerin ileriki çalışmalarla desteklenmesi ve TTP hastalarında HLA
araştırmalarının artması, ileride oluşturulacak olan risk ve prognoz skorlama sistemlerinde
HLA verilerinin de bize yol göstermesine ve hastalığın patofizyolojisini daha iyi anlayarak
yeni tedavi hedeflerine yönelmemize yardımcı olacaktır.

Abstract:
Objective: Thrombotic thrombocytopenic purpura (TTP) is a rare disease, is classified in
thrombotic microangiopathies, which could be fatal if not treated appropriately on time.
Acquired TTP that is characterized antibody formation against ADAMTS-13 is ninty
percentage of all TTP cases. The human leukocyte antigen (HLA) class 2 plays a major role
in antigen presentation along with antibody production and triggering autoimmune diseases.
In previous study, HLA-DRB1*11 and HLA-DQB1*03 were found to be as a risk factors for
acquired TTP in Caucasians, whereas HLA-DRB1*04 has been identified as protective factor.
In this study, we aimed to evaluation the relationship between TTP and HLA in the Turkish
population.
Patients and Methods: A total of 75 acquired and 5 congenital TTP patients were included
in this cross-sectional study. 150 healthy individuals were selected to be similar in age and
gender to the patient group from database. All cases was categorized as acquired and
congenital TTP. The relationship between HLA frequency and TTP was assesed by
comparing healty control group to patients. HLA alleles that may be risk and protective
factors for the development of TTP were determined and the effect of HLA alleles on TTP
related clinical parameters was investigated. This study was funded by Scientific Research
Projects Coordination Unit of Istanbul University. Project Number: TTU-2021-37925
Findings: HLA-DRB1*11 (p=0.004), HLA-DQB1*03 (p=0.006), HLA-DRB1*11:01
(p=0.055), HLA-DRB1*14:01 (p=0.047), HLA-DRB1*13:05 (p=0.012), HLA-
DRB1*11+HLA-DQB1*03 allele pair (p=0.020), HLA-DRB1*15+HLA-DQB1*06 allele
pair (p=0.016) were found as a risk factor for acquired TTP; whereas HLA-DRB1*15
(p=0.048), HLA-DRB1*01:01 (p=0.014), HLADRB1*07:01 (p=0.006), HLA-DRB1*13:01
(p=0.011), HLA-DRB1*14:54 (p=0.006), HLA-DQB1*05:01 (p=0.067), HLA-DQB1*02:02
(p=0.007), HLA-DRB1*07+HLA-DQB1*02 allele pair (p=0.004) were found to be protective
for acquired TTP. In particular, the HLA-DRB1*08, HLA-DRB1*11, HLA-DRB1*13, HLA-
DQB1*06, HLA-DRB1*11+HLA-DQB1*03 allele pair were associated with good prognosis;
HLA-DRB1*14, HLA-DRB1*16, HLA-DQB1*05 and homozygosity of HLA-DRB1*11
were associated with poor prognosis.
Results: In this study, we revealed that HLA alleles could be additional risk factors and
protective factors for development of TTP in Caucasion population. In additon, we showed
that the connection between HLA alleles and clinical parameters of TTP.Based on the results
of this study; further HLA studies are required to lead new treatment targets, guide risk and
prognosis scoring systems, and explain the pathophysiology of the disease.