Maternal kandan fetal DNA eldesi ve fetal RhD analizi
Isolation of fetal DNA from maternal blood and analysis of fetal RhD
Yazar: ÇİSEM AKURUT
Danışman: PROF. DR. FATMA SILAN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Genetik = Genetics
Dizin: Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; DNA = DNA ; Genotip = Genotype ; Kan protein polimorfizmi = Blood protein polymorphism ; Moleküler genetik = Molecular genetic ; Plazma = Plasma ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Rh izoimmünizasyonu = Rh isoimmunization

Özet:
Rh uyuşmazlığı gebelik sürecinde ortaya çıkan ve annenin Rh (-) fetüsün Rh (+) olması sonucu görülen uyuşmazlığa verilen isimdir. Yeni doğanın hemolitik hastalığı RhD uyuşmazlığına bağlı olarak ortaya çıkan klinik bir tablodur. İzoimmünizasyon sebebiyle anneden geçen antikorlar fetal hemolize sebep olur. Bunun sonucunda fetüste anemi, fetal hidrops ve tedavi edilmemesi durumunda fetal ölüm gerçekleşebilir. Olası bir fetal kanama riskine karşı 28. haftada tüm gebelere anti-D IgG profilaksisi uygulanmaktadır. Rh (-) fetüs taşıyan gebeler gereksiz aşı ürününe maruz kalmaktadır. Yapılan araştırmalar sonucunda Rh (-) gebelerin %40'nın Rh (-) fetüs taşıdıkları saptanmıştır. Bu sebeplerle fetüsün RhD genotipinin belirlenmesi önem taşımaktadır. Günümüzde RhD genotipinin belirlenmesi amacıyla kullanılan spesifik yöntemler invaziv yöntemler olup, %0,5-2 oranında fetal kayıp riski taşımaktadır. İnvaziv olmayan diğer yöntemlerin spesifitesinin invaziv yöntemler kadar olmaması sebebiyle bu alanda yeni noninvaziv yöntemlere gereksinim duyulmaktadır. Çalışmamıza Rh uyuşmazlığı saptanan 12 gebe dahil edilmiştir. Maternal kandan cell free fetal DNA (cff DNA) izolasyonu sonrası, RhD geninin ekzon 7 ve ekzon 10 bölgelerine spesifik primerler ve TaqMan probları aracılığıyla RT-PCR işlemi gerçekleştirildi. Her örnek üç tekrarlı çalışılarak, fetüsün RhD genotipi belirlenmiştir. Buffy coat'dan elde edilen maternal DNA örnekleri ile RhD genotiplemesi yapılması sonucunda bir annenin kan grubunu yanlış bildiği saptanmıştır. Çalışmamıza dahil edilen 12 olgudan 6 olgunun fetal RhD genotipi Rh (+) diğer 6 olgunun fetal RhD genotipi Rh (-) olarak saptanmıştır. Doğum yapan gebelerin bebeklerinin Rh kan grupları serolojik yöntemlerle doğrulanmıştır. Sonuç olarak bu çalışmada laboratuvarımızda maternal kandan cell free fetal DNA elde edilebilmiş ve fetal RhD genotipi girişimsel bir yöntem olmaksızın başarıyla saptanabilmiştir.

Abstract:
Rh incompatibility is seen during pregnancy, if mother is Rh (-) and fetus is Rh (+). Hemolytic disease of the newborn is a clinical process due to Rh incompatibility. Isoimmunisation welded maternal antibodies cause fetal hemolysis. Because of this, fetal anemia, fetal hydrops, and fetal death can be seen if it is not treated. Anti-D IgG prophylaxis is done to all pregnant women against fetal bleeding in 28th week of pregnancy. The pregnant women who have Rh (-) fetus are being exposed to unnecessary vaccination. In different studies, it was detected as 40% Rh (-) pregnant women have Rh (-) fetuses. Because of this, it is important to determine RhD genotype of fetus. Currently used, specific methods which determine RhD genotype are invasive and have 0.5-2% fetal loss risk. New noninvasive spesific methods are necessary because current noninvasive methods are not specific as invasive methods. Twelve pregnant women with Rh incompatibility were included in this study. After cell free fetal DNA isolation from maternal blood, RT-PCR was performed with specific primers and TaqMan probes for RhD gene exon 7 and exon 10. Each sample was studied for three times and fetal RhD genotype was determined. It was detected that a mother knew her blood type false with genotyping RhD with maternal DNA samples isolated with buffycoat. In all 12 cases, 6 cases were determined as fetal RhD genotype is Rh (+), other 6 cases were determined as fetal RhD genotype is Rh (-) in our study. After the birth Rh blood types of babies are verified with serological method. In this study, cell free fetal DNA could be isolated in our laboratory and fetal RhD genotype was detected with a noninvasive method succesfully.