İnşaat malzemeleri sektörünün finansal ve yönetsel açıdan değerlendirilmesi
Financial and management assessment of the building materials sector
Yazar: SİBEL KAYAHAN
Danışman: PROF. DR. ERCAN ERDİŞ
İskenderun Teknik Üniversitesi / Mühendislik ve Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yapı İşletmesi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Bir şirketin performansının değerlendirilmesi için, farklı zaman dilimlerindeki kendi finansal performansı ile yönetimsel özelliklerinin birlikte ele alınması ve rakipleriyle karşılaştırılması gerekmektedir. Bu amaç doğrultusunda, bu tez çalışmasında inşaat malzemeleri konusunda üretici veya tedarikçi konumundaki firmaların finansal ve yönetsel açıdan durumları incelenmiştir. Çalışmada ilk olarak sektörde yer alan 33 firmanın 2012-2018 yıllarını kapsayan 7 yıllık döneme ait finansal oranları kullanılarak finansal performansları değerlendirilmiştir. Finansal performansın değerlendirilmesinde metodoloji olarak; faktör analizi, MOORA yöntemi ile ülke/sektöre ait ekonomik göstergeler kullanılmıştır. Şirketlerin finansal performanslarının değerlendirilmesinde kullanılan finansal faktörlerin yıllar bazında olumlu-olumsuz seyrinin tespiti için ise genel MOORA faktör puanlarıyla kıyaslaması yapılmış ve bu skorların finansal performans göstergeleri olarak bilinen aktif kârlılık ve özsermaye kârlılığı ile korelasyon içinde olduğu saptanmıştır. Bu sayede firmaların yıl bazında finansal yapısının durumu incelenerek, sektördeki sıralamaları ve hangi finansal yapı faktörüne/faktörlerine daha fazla önem vermeleri gerektiği belirlenmiştir. Firmaların yönetsel performansını değerlendirmek için ise yıllık faaliyet raporları ve web tabanlı olarak gerçekleştirilen anket sonuçlarından yararlanılmıştır. Çalışma sonucunda firmaların finansal ve yönetsel performanslarının değerlendirilmesi için; finansal performansı belirleyen ve nicel verilere dayanan çeşitli tekniklerin kullanılmasının, o yıla ait ülke, sektör ve firmaya özgü ekonomik göstergelerin araştırılmasının, ilgili yıla ait firma faaliyet raporu verilerinin incelenmesinin ve yine o yıla ait yapılacak olan, firmanın finansal durumunu ve dolayısıyla faaliyetlerini sıkıntıya sokan çevresel ve organizasyonel faktörler karşısında aldığı/almadığı tedbirlerin işlendiği anket sonuçlarının birlikte analiz edilmesinin önemi vurgulanmıştır. Ayrıca ilgili dönemlerde firmaları finansal ve yönetsel açıdan sıkıntıya sebep olan veya olmayan faktörler tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda; firmaların başarısında etkili olan kriterler ile çözüm önerileri sıralanmıştır.

Abstract:
In order to evaluate the performance of a company, its financial performance in different periods and its managerial characteristics should be evaluated together and compared with its competitors. For this purpose, the financial and managerial status of the construction material companies which are producers or suppliers were examined. In this study, firstly, 7-year financial performances of 33 construction material companies were evaluated by using the financial ratios between 2012-2018. Factor analysis, MOORA method and economic indicators in the country/sector were used for the evaluation of the financial performances. To identify the positive/negative course of the financial factors used in the evaluation of the financial performance of the companies, comparisons were made with the general MOORA factor scores. The results show significant relationship that MOORA scores are correlated with return on assets and return on equity, known as financial performance indicators. By this way, the status of the financial ratios that constitute the yearly based financial structure of the companies were analysed, and their ranking in the industry and the financial factors that requires more attention were determined. In order to evaluate the managerial performance of the companies, annual activity reports and web-based survey results were used. As a result of the study findings, in order to evaluate the financial and managerial performances of the companies; the importance of the techniques that are based on quantitative data, analysis of the economic data of a relevant year on country, sector and company basis, examining the activity report of the relevant year and examining the survey results together were emphasized. Besides, the factors that caused or did not cause financial and managerial distress in the companies in the relevant periods were determined. Finally, potential solutions are proposed together with the criteria that are effective in the success of the companies.