Obez çocuklarda idrar bisfenol A düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of urinary bisphenol A levels in obese children
Yazar: SEVİNÇ GÜMÜŞ
Danışman: PROF. DR. AYŞE KILIÇ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Bisfenol A = Bisphenol A ; Endokrin sistem = Endocrine system ; Obezite = Obesity ; Türk çocukları = Turkish children ; Çevre faktörleri = Environmental factors ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children ; İdrar = Urine

Özet:
AMAÇ
Çocuklarda obezite sıklığı dünyada ve  ülkemizde hızla artmaktadır. Etiyolojide değişen çevre özellikle endokrin kirleticilerin önemi büyüktür. Bisfenol A günlük yaşantımızda vazgeçilmez sıklıkta kullandığımız bir çok eşyada özellikle gıda ve içecek ambalajlarında bulunan bir kimyasaldır. Östrojenik ve obesojenik etkileri gösterilmiştir. Amacımız konuya dikkat çekmek ve Türk çocuklarına ait veri sağlamaktır.
HASTALAR VE YÖNTEMLER
İstanbul Tıp Fakültesi Büyüme, Gelişme ve Pediatrik Endokrinoloji Bilim Dalı polikliniğinde fazla tartılı ve obezite tanıları ile takipli çocuklardan vaka grubu, Genel Pediatri polikliniğine başvuran benzer yaş ve cinsiyet dağılımı gösteren çocuklardan kontrol grubu oluşturuldu. Ağırlık, boy, bel çevresi ölçüldü; anket ile beslenme, yaşam tarzı, aile öyküsü hakkında bilgi edinildi; açlık kan şekeri, insülin ve kan lipid profili değerlendirildi; taze spot idrar örneği cam idrar kabına alındı, -20 Co'de çalışma anına dek saklandı. Likit kromotografi/ kütle spektrometri yöntemi ile idrar örneklerinde bisfenol A (BPA) ve bisfenol A glukronid (BPAG) tayini yapıldı. 
BULGULAR
Çalışmaya katılan 172 çocuğun %47,7'si (n=82) erkek, %52,3'ü (n=90) kız, yaşları 4 ile 18 arasında olup ortalaması 11,68±3,25 yıldır. Kreatinin ile düzeltilmiş idrar BPA ve BPAG toplamı genel ortalaması 138,46±224,08, obez grupta 182,46±293,18; fazla tartılı grupta 105,91±174,95; 104,36±127,80 mg/g kreatinin saptanmıştır. VKİ ve BPA düzeyi arasında zayıf korelasyon saptanmış olsa da istatistiki olarak gruplar arasında BPA düzeylerinde anlamlı bir fark görülmemiştir. Hastaları BPA düzeylerine göre gruplandırarak yapılan incelemelerde obezite prevalansı BPA düzeyi ile ilişkilendirilmemiştir.
SONUÇLAR
Bildiğimiz kadarıyla ülkemizde BPA'nın obeziteye yönelik etkilerini inceleyen ilk çalışma olması nedeniyle önemlidir. Obezite ile idrar BPA arasında zayıf bir ilişki görülmüştür. Daha büyük ölçekli, çok merkezli çalışmalar Türk toplumunun etkilenme düzeyini doğru olarak gösterebilir.

Abstract:
OBJECTIVES
	Prevalence of obesity in children is rapidly increasing. EnVronmental factors especially endocrine distruptors play the most important role. Bisphenol A is widely used in  packaging of manifactured food and drink. It mimics the effects of hormones that lead to obesity. Aim of our study is to put attention on  the subject and collect data about Turkish children.
PATIENTS AND METHODS
Study group is cosisted among patients followed up with overweight and obesity by Istanbul Faculty of Medicine, Pediatric Endocrinology outpatient clinic. Control group with similar age and sex distribution is sellected among children applied to Istanbul Medical Faculty General Pediatrics outpatient clinic. Weight, height, waist circumference measured. A questionnaire about diet, lifestyle and family history was made.  Starve blood glucose, insuline, blood lipid profile data is collected. Fresh spot urine samples taken into glass tubes preserved at -20Co until laboratory testing. Urinary bisphenol A, bisfenol A glukronid and creatinine levels are evaluated with liquid chromatography–tandem mass spectrometry. 
RESULTS
172 participants were %47,7 (n=82) male, %52,3 (n=90) female and aged between 4 and 18 mean 11,68±3,25 years. Mean BPA and BPAG concentration corrected with urine creatinin is 182,46±293,18 mg/g creatinin in all, 138,46±224,08 in obese, 105,91±174,95 in overweight, 104,36±127,80 in control group. BMI and BPA concentration revealed statistically unimportant poor correlation but no difference in BPA concentration between groups. Obesity prevalence is not found to be related with BPA concentration in analyses done by grouping participants by BPA concentration persantile.
CONCLUSION
This study is important to be the first of its kind in Turkey. Nationally representative study is needed to evalute the effects of BPA in Turkish population.