Dondurarak ve açık havada kurutarak muhafazanın kuşburnu meyvesinin bazı kalite özelliklerine etkisi
Effect of deep freezing and air drying on some quality characteristics of rose hip fruits
Yazar: GÖKNUR ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. MEHMET GÜNEŞ
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, farklı kuşburnu genotiplerinde zamana ve muhafaza ortamına bağlı olarak meydana gelen bazı fitokimyasal değişimleri belirlemek amacıyla 2012 yılında yürütülmüştür. Araştırmada materyal olarak, seleksiyon yoluyla elde edilmiş ve Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Araştırma ve Uygulama Alanı?nda kurulmuş olan kuşburnu bahçesinde bulunan MR-15 (Rosa dumalis), MR-26 (R. canina) ve MR-84 (R. villosa) nolu genotiplerin meyveleri kullanılmıştır. Kuşburnu genotipleri, optimal olgunluk düzeyleri dikkate alınarak hasat edilmiş ve muhafaza ortamlarına alınmıştır. Araştırmada üçer ay arayla C vitamini, toplam şeker, toplam fenolik bileşik, ?-tokoferol, ß-karoten, toplam antioksidan kapasite analizleri yapılmış ve çekirdeklerin yağ asitleri içeriklerine bakılmıştır. Muhafaza süresince, C vitamini içeriği MR-15 genotipinde kurutarak, MR-26 ve MR-84 genotipinde ise dondurarak en iyi şekilde korunmuştur. En yüksek toplam şeker içeriği kurutularak muhafaza edilen kuşburnu örneklerinden tespit edilmiştir. Muhafaza süresince, toplam fenolik bileşikler ve toplam antioksidan aktivite tüm genotiplerde azalış göstermiştir. Ancak dondurularak muhafaza edilen örneklerde meydana gelen azalış daha düşük olmuştur. Muhafaza süresince, kurutulmuş kuşburnu örneklerine ait ?-tokoferol (E vitamini) ve  ß-karoten (A Vitamini) içeriğinde meydana gelen artış daha belirgin olmuştur. Kuşburnu meyvesinin çekirdeklerinde bulunan yağ asitlerindeki değişim kuşburnu genotiplerine ve asit türlerine göre farklılık göstermiştir. Tüm genotiplerde oleik, linoleik ve linolenik asit içeriği diğerlerine göre daha yüksek bulunmuştur.
Anahtar kelimeler: C Vitamini, Toplam fenolik madde, Toplam şeker, Antioksidan kapasite, Yağ asitleri

Abstract:
The aim of this study was to determine the effect of storage media and time intervals on phytochemical content of fruits of some rose species. Study was carried out in research and treatment area of Horticultural Department of Agricultural Faculty of Gaziosmanpaşa University in 2012. Friuts of MR-15 (Rosa dumalis), MR-26 (R. canina) and MR-84 (R. villosa)  rose hip genotypes that selected as promising for cultivar were used in experiment. Mature fruits of rose hip genotypes were harvested and stored in dark room (20°C) and deep freezing (-20°C) conditions. Vitamin C, total sugar, total phenolic compounds, ?-tocopherol, ß-carotene and the antioxidant activity of fruits, and the total content of fatty acids of the seeds of species were analyzed three-month intervals during a year. 
As results; vitamin C was higher in deep freezed fruits than dried and stored in dark room conditions. The highest total sugar content was obtained in dried fruits stored in dark room conditions. Total phenolic compounds and total antioxidant activity decreased in both freezed and dried fruits during storages. But decreases in deep freezing conditions were lower than in dark room conditions. Increases in contents of ?-tocopherol (vitamin E) and ß-carotene (vitamin A) in dried fruit samples were remarkable. Changes in fatty acids varied depending on genotype and fatty acid type. Oleic, linoleic and linolenic acid contents of seeds were higher than the other fatty acids studied in all genotypes.
Key words: Vitamin C, Total phenolic, Total sugar, Antioxidant capacity, Fatty acids