Türkiye ve Dünya'da ilaçlara yönelik reklamlar: Medikal dergilerdeki ilaç reklamlarının ampirik açıdan incelenmesi
Drug advertisement in Turkey and in the World: An emprical analysis of drug advertisements in medical journals
Yazar: BİLGE SÖZEN
Danışman: DOÇ. DR. SELEN YEĞENOĞLU ; PROF. DR. M. MİTHAT ÜNER
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology ; İşletme = Business Administration
Dizin: Mevzuat = Legislation ; Reklamlar = Advertisements ; Tutundurma = Promotion ; İlaçlar = Drugs

Özet:
Sağlıklı bir yaşam sürdürülmesinde önemli bir görevi olan ilacın sağlık personeline tanıtımında, tutundurma faaliyetlerinden olan reklamdan sıkça faydalanılmaktadır. Bu çalışma ile ilaçlar için yapılan tutundurma faaliyetlerinden olan medikal dergilerdeki ilaç reklamlarının özelliklerinin ortaya konması, Türkiye ve Dünya'da ilaç reklamları ile ilgili mevzuatların incelenerek uygunluklarının belirlenmesi amaçlanmaktadır. ?JAMA?, ?JAMA Türkiye? ve ?Eczacı? dergilerinin 2006 ve 2007 yıllarında yayınlanan sayılarında çıkan reklamlar incelenerek reklamı yapılan ilaçların sınıflandırılması yapılmış ve genel özellikleri belirlenmiştir. ?Eczacı? dergisinde yayınlanan reklamların %16.91'i ilaç reklamı iken, ?JAMA Türkiye?de reklamların % 88.88'i, ?JAMA?da ise %70.24'ü ilaç reklamıdır. Bu dergilerdeki ilaç reklamları Dünya Sağlık Örgütü, IFPMA ve Türkiye'deki mevzuat kapsamında incelenmiştir. Dergiler arasındaki farklılığın belirlenebilmesi için ki-kare testi uygulanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS Ver. 15.0 ve Microsoft Office 2007 Excel programlarından faydalanılmıştır. DSÖ ve IFPMA'nın kritelerinin hepsine uyan reklam sayısı ?Eczacı? dergisinde beş iken, ?JAMA Türkiye?de bu sayı birdir. ?JAMA? dergisinde bu kriterlerin hepsine uyan reklam olmadığı tespit edilmiştir. Reklamların sağlık personeline ilaçlar hakkında bilgi vermedeki rolünün önemi göz ardı edilmemelidir. İlaç kullanımındaki hataların engellenmesi için bu konu ile ilgili mevzuatın geliştirilmesinin ve denetimin genişletilmesinin faydalı olacağı değerlendirilmektedir.Anahtar Kelimeler: İlaç(lar), Reklam, Tutundurma, Mevzuat, Medikal dergi(ler)

Abstract:
Drugs have an important role for prolonging healthy life. While introducing drugs to the healthcare professionals, frequently advertisements are used which is one of the promotional activities. In this study, within promotional activities for drugs, it is aimed to explore drug advertisements? characteristics on medical journals, to assess the compliance of advertisements on medical journals with legislation in Turkey and in the World. Drug advertisements in ?Eczacı?, ?JAMA? and ?JAMA Türkiye? were reviewed, classified and their general characteristics were revealed. The percentage of the drug advertisements printed in ?Eczacı?, ?JAMA? and ?JAMA Türkiye? are respectively %16.91, %70.24 and %88.88. The drug advertisements in these journals are analysed within World Health Organization?s, International Federation of Pharmaceutical Manufacturers? and Turksh legislation. The differences among the journals were determined with the chi-square test. In this study, SPSS Ver. 15.0 and Microsoft Office 2007 Excel are used in order to analyze the data. It is found that, five advertisements in ?Eczacı?, one advertisement in ?JAMA Türkiye? complied with the regulations of WHO and IFPMA. In order to prevent inaccurate drug use it is thouht that improving the legislation concerning drug advertisements will be useful.Key Words: Drug(s), Advertisement, Promotion, Legislation, Medical journal(s)