Depresyon tanılı hastalarda bilişsel esneklik veduygu düzenleme becerilerinin semptom şiddetineetkileri
The effects of cognitive flexibility and emotionregulation skills on symptom severity in patientsdiagnosed with depression
Yazar: YAĞMUR SARI
Danışman: PROF. DR. DERYA TANRIVERDİ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ SAFİYE ÖZGÜÇ
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Depresyon = Depression ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma, majör depresif bozukluk tanılı hastalarda bilişsel esneklik ve bilişsel duygu
düzenleme becerilerinin semptom şiddetine etkisini belirlemek ve aralarındaki ilişkiyi
ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir Bir devlet hastanesinin psikiyatri
polikliniğine başvuran majör depresyon tanısı almış hastalar araştırmanın evrenini,
araştırma kriterlerine uyan 188 hasta çalışmanın örneklemini oluşturmaktadır. Veriler
Kişisel Bilgi Formu, Beck Depresyon Envanteri (BDE), Bilişsel Duygu Düzenleme
Ölçeği (BDDÖ) ve Bilişsel Esneklik Envanteri (BEE) kullanılarak toplanmıştır.
Hastaların depresif semptom şiddeti oldukça yüksek, bilişsel esneklikleri orta düzeyde
olduğu saptandı. Depresif semptom şiddeti ve bilişsel esneklik düzeyi arasında negatif
yönde ilişki olduğu, bilişsel esnekliğin depresif semptom şiddetini yordayan bir değişken
olduğu ve % 17'sini açıkladığı belirlendi. Hastaların bilişsel duygu düzenleme
stratejilerinden en fazla "Düşünceye odaklanma (ruminasyon)" stratejisini kullanma
eğiliminde oldukları görüldü. Bilişsel duygu düzenleme stratejilerinin depresif semptom
şiddetini yordayan bir değişken olduğu ve depresif semptom düzeyindeki değişimin
%25.5'ini açıkladığı belirlendi. Bilişsel duygu düzenleme stratejilerinden yıkım, kendini
suçlama, diğerlerini suçlama ve kabul etme ile depresif semptom şiddeti arasında pozitif
yönde bir ilişki olduğu bulundu. Bilişsel duygu düzenleme stratejilerinden "pozitif tekrar
odaklanma", "bakış açısına yerleştirme", "pozitif tekrar gözden geçirme", "plan yapmaya
tekrar odaklanma" ile depresif semptom şiddeti arasında negatif yönde ilişki olduğu
bulundu. Hastalarda semptom yönetiminde, bilişsel esneklik ve bilişsel duygu düzenleme
stratejilerinden "pozitif tekrar odaklanma", "bakış açısına yerleştirme", "pozitif tekrar
gözden geçirme", "plan yapmaya tekrar odaklanma" düzeyi arttığında depresif semptom
şiddeti de azalmaktadır. Hastaların semptom şiddetlerini azaltmaya, bilişsel esneklik ve
bilişsel duygu düzenleme düzeylerini arttırmaya yönelik hemşirelik girişimlerin planlanıp
uygulanması önerilir

Abstract:
This study was conducted to determine the effect of cognitive flexibility and cognitive
emotion regulation on symptom severity in patients diagnosed with major depressive
disorders and to reveal the relationship between them. Patients diagnosed with major
depression who applied to the psychiatry outpatient clinic of a state hospital constituted
the population of the study and 188 patients who met the research criteria constituted the
sample of the study. Data were collected using the Personal Information Form, Beck
Depression Inventory (BDI), Cognitive Emotion Regulation Scale (CEDS) and Cognitive
Flexibility Inventory (CFI). Patients were found to have high depressive symptom
severity and moderate cognitive flexibility. It was determined that there was a negative
relationship between depressive symptom severity and cognitive flexibility level,
cognitive flexibility was a variable predicting depressive symptom severity and explained
17% of it. It was observed that the patients tended to use the "focusing on thought
(rumination)" strategy the most among the cognitive emotion regulation strategies. It was
determined that cognitive emotion regulation strategies were a variable predicting
depressive symptom severity and explained 25.5% of the change in depressive symptom
level. It was found that there was a positive relationship between cognitive emotion
regulation strategies of destruction, self-blame, blaming others and acceptance and
depressive symptom severity. Among the cognitive emotion regulation strategies,
"positive refocusing", "placing in perspective", "positive reviewing", "refocusing on
planning" were found to be negatively correlated with depressive symptom severity.
When the level of "positive refocusing", "placing in perspective", "positive reviewing",
"positive reviewing", "refocusing on making plans", which are among cognitive
flexibility and cognitive emotion regulation strategies in symptom management, increases
in patients, depressive symptom severity also decreases. It is recommended to plan and
implement nursing interventions to decrease symptom severity and increase cognitive
flexibility and cognitive emotion regulation levels of patients.