Ergenlerde narsisistik kişilik özelliklerinin duygu stilleri ve karar verme stillerini yordama düzeyi
The predictive level of the narcissistic personality characteristics on affect styles and decision making styles in adolescents
Yazar: CANAN ERTÜRK
Danışman: PROF. DR. MEHMET ENGİN DENİZ
İstanbul Arel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Duygu stilleri = Affective styles ; Ergenler = Adolescents ; Karar verme = Decision making ; Karar verme stilleri = Decision making styles ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Narsisizm = Narcissism ; Narsist Kişilik Envanteri = Narcissistic Personality Inventory

Özet:
Bu araştırmanın amacı, ergenlerde narsisistik kişilik özelliklerinin duygu stilleri ve karar verme stilleri açısından yordanıp yordanmadığını belirlemektir. Araştırmaya; İstanbul ve Kırklareli ilinde öğrenim gören 211'i kadın ve 137' si erkek olmak üzere toplam 348 üniversite öğrencisi katılmıştır. Çalışmada veri toplama aracı olarak; Duygu Stilleri Ölçeği, Melbourne Karar Verme Ölçeği, Narsistik Kişilik Envanteri ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Ayrıca öğrencilerin demografik özellikleri (cinsiyet, yaş, bölüm,  yaşamlarını geçirdikleri yer, kardeş sayısı, kardeş sırası,  algılanan ebeveyn tutumu) değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, ergenlerin cinsiyetleri, kardeş sıraları, yaşadığı yer değişkenleri açısından duygu stillerinde anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Kardeş sayıları farklı olan ergenlerin bastırma ve tolere etme duygu stillerinde bir farklılık görülmezken, ayarlama duygu stilinde anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Algılanan ebeveyn tutumu açısından incelendiğinde, bastırma duygu stilinde ilgisiz ve ihmalkar, ayarlama ve tolere stillerinde ise demokratik ve ve ilgili ebeveyn tutumları en fazla puanları almıştır. Cinsiyet, kardeş sayıları, kardeş sıraları ve yaşamlarını geçirdikleri yer değişkenleri açısından ergenlerin karar verme stilleri puan ortalamaları arasında anlamlı düzeyde bir farklılaşma bulunmamaktadır. Algılanan ebeveyn tutumu değişkeni açısından ergenlerin karar verme stillerinden "kaçıngan", "erteleyici" ve "panik" karar verme stillerinde anlamlı düzeyde farklılaşmamaktadır. Diğer taraftan karar vermede "öz saygı" ile " dikkatli" karar verme stillerinde ebeveyn tutumunu "ihmalkâr ve ilgisiz" olarak algılayan ergenlerin diğer tüm ebeveyn tutumuna sahip ergenlere göre anlamlı düzeyde düşük çıkmıştır. Narsistik kişilik özelliği,  "bastırma" duygu stilini ve "ayarlama" duygu stilini istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yordamaktadır. Diğer taraftan narsistik kişilik özelliği  "tolere" duygu stilini ise anlamlı düzeyde yordamadığı bulunmuştur. Narsistik kişilik özelliği, karar vermede " öz saygı" ve " panik" karar verme stilini anlamlı olarak yordamaktadır. Diğer taraftan narsistik kişilik özelliği, " dikkatli", "kaçıngan" ve "erteleyici" karar verme stillerini ise anlamlı düzeyde yordamadığı bulunmuştur.

Anahtar kelimeler: Narsisistik kişilik,  Duygu stilleri,  Karar verme stilleri

Abstract:
The aim of this study is to determine whether affective  styles and decision styles predict narcissistic personality characteristics. The sample of the study consists of 348 university students from İstanbul and Kırklareli provinces. There are 211 women and 137 men participants in the study. The Affective Styles Scale, Melbourne Decision Making Styles Scale, Narcissistic Personality Inventory and Personal Infrmation Form are given as data collection tools. Furthermore, demographic characteristics of participants which are gender, age, department, the place where they live, number of siblings, sibling sequence, perceived parental attitude are evaluated. According to the results of the study, significant variation in affective styles is not found in terms of gender, sibling sequence, the place where they live. Whereas there is no difference between suppression and toleration affective styles of adolescents, significant difference is found in adjustment affective style. In supression affective style disinterested and neglecter and in toleration affective style, demogratic and interested parental attitudes have the highest scores when parental attitudes are examined. In terms of gender, number of siblings, sibling sequence and the place where they live variables, there is no significant difference in the point average of adolescent decision making styles. In terms of perceived parental attitude, significant difference related to "avoidant", "postponer" and "panic" decision styles is not found. On the other hand, in "self-respect" and "careful" decision styles adolescents who perceive parental attitudes as "neglector" and "disinterested" have significantly lower scores than all of other perceived parental attitudes. Narcissistic personality characteristic predicts "supression" and "adjustment" emotion styles as statistically significant degree. However, there is statistically insignificant relationship between narcissistic personality characteristic and "toleration" affective style. Narcissistic personality characteristic predict "self-respect" and "panic" decision styles as statistically significant level but "careful", "avoidant" and "postponer" decision styles as statistically insignificant level.  

Key Words: Narcissistic personality, affective styles, decision making styles