Krakle sırların artistik formlarda kullanımı
The use of crackle glazes in artistic  forms
Yazar: NİLAY AKAY
Danışman: YRD. DOÇ. MEHMET FATİH KARAGÜL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Seramik Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Krakle sırlar = Crackle glaze ; Sanatsal form = Artistic form ; Seramik sırları = Ceramic glazes

Özet:
?Krakle Sırların Artistik Formlarda Kullanımı? adlı tez çalışmasıyla; Artistik sır türleri arasında önemli bir yere sahip olan krakle (çatlaklı) sırlar hakkında geniş bir   araştırma yapılıp, farklı artistik etkiler elde edilmek istenmektedir. Elde edilen başarılı krakle sırlar ile  seramik formların artistik değerleri arttırma hedeflenmektedir.
Başarılı  krakle sırların elde edilmesinde alkali oksitler etkili rol oynarlar. Bu nedenle yapılan sır denemelerinde genleşme katsayısı yüksek olan alkaliler yoğun olarak kullanılmıştır. Hazırlanan sır reçeteleri farklı çamur bünyeler üzerine uygulanmış ve çamur bünye farklılığının sırlar üzerinde etkisi gözlemlenmiştir. Sırlar oluşturulurken sır bileşimine giren oksitler, sırlama yöntemi, kullanılan çamurun çeşidi ve pişirim sıcaklığı elde edilmek istenen sırı etkiler. Bu vesile ile krakle (çatlaklı) sırların hazırlanmasında reçetelerde kullanılan hammaddeler ve miktarları,  öğütme süreci, sırların uygulama aşamaları, fırın derecesi ve atmosferi dikkatlice incelenmiştir. Olumlu sonuçlanan  sır reçeteleri daha sonra renk veren oksitler ilave edilerek  renklendirilmişlerdir. Bu araştırma ve deneysel süreç ile başarılı krakle sırların elde edilmesindeki etkenler tespit edilmiştir.  
Yapılan bu araştırma tezi dört bölüm başlığı altında toplanmaktadır. Birinci bölümde sır bileşiminde kullanılan oksitler ve sırların renklendirilmesinde kullanılan renk verici oksitlerin özelliklerinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde artistik sır türleri, özellikleri, elde ediliş yöntemleri ve bu alanda çalışmalar yapmış sanatçıların eserlerinden örnekler ile açıklanmıştır. Üçüncü bölümde, krakle sırlarla çalışmış ve çalışmakta olan  yerli ve yabancı sanatçılar çalışma yöntemleri ve seramik eserleri verilmiştir. Dördüncü bölümde  farklı ve etkili krakle sırlar elde etmek amacıyla bir çok sır reçeteleri hazırlanmış ve 1040 °C sıcaklıktaki gelişmeleri araştırılmıştır.   Elde edilen sonuçlar doğrultusunda aralarından seçilen olumlu krakleli (çatlaklı) sırlar dik ve yatay olarak şekillendirilmiş artistik seramik formların yüzeylerine uygulanmıştır. Krakle sırların uygulanmasında yaşanılan sorunlar dikkat edilmesi gereken noktalar tespit edilmiştir. Dik ve yatay formlar üzerinde göstermiş olduğu farklılıklar örneklerle gösterilmiştir.

Abstract:
Crackle glazes which have a significant place among the artistic glaze kinds is studied  in order to discover possible distinctive artistic effects throughout the thesis. (that is entitled as ? The Use of Crackle Glazes in Artistic  Forms?. ) The aim of the study is to improve the artistic values of the ceramic forms via successful crackle glazes obtained. 
Use of alkali oxides to obtain successful crackle glazes is an effective way. Thus, alkali oxides those have high-expansion rates were mostly employed during the study. Prepared glazing formulas were applied over several clay bodies and the effects of different clay bodies over the glazes were observed. Taking into consideration the fact that certain criteria such as the kind of oxide, glazing method, the kind of clay body and the firing temperature that affects the glaze; formulas of crackle glazes, milling process, application stages of the glazing, the firing temperature were all inspected attentively. Afterwards, the desired crackle glaze formulas with positive outcomes were colored with oxides. As a result of this research and experimental process, the ways of obtaining successful crackle glazes were detected.
The study consists of four chapters first of which tells about the features of oxides used for glazing and coloring. In the second chapter; artistic glazing kinds, their characteristics, the ways they are obtained are explained with samples of artists. In the third chapter, native and foreign artists who are interested in crackle glazing, their creations and methods are mentioned. The final chapter reveals the details of different glazing formulas that were prepared to obtain distinctive and effective crackle glazes and their progress at 1040 °C.The crackle glazes with desired outcomes were applied over the surfaces of vertical and horizontal artistic ceramic forms. During all this process, the problems encountered through the application of crackle glazes were noted, and the differences of the crackle glazes over the horizontal and vertical surfaces were showed via samples.