İş-aile yaşam alanlarında yaşanan çatışmalar ve bu çatışmaların işe bağlılığa etkisi
Work-to-family experienced at work and in family life and their effects on job involvoment
Yazar: BELGİN BELENLİ ÇAKMAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ETHEM DUYGULU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Toplam Kalite Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Aile hayatı = Family life ; Çatışma = Conflict ; İş hayatı = Work life ; İş-aile çatışması = Work-family conflict ; İşe bağlılık = Job involvement

Özet:
Hayat standardını yüksek tutmak, kendisine ve ailesine rahat bir gelecek sağlamak düşüncesinin erkeklerle birlikte bayanları da çalışma hayatına yönelttiği gözlenmektedir. Ailelerini ön planda tutan çalışanların aynı zamanda iş dünyasında da başarılı olma isteği, her iki yaşam alanı arasında çatışmalar yaşanmasına neden olmaktadır. Hem özel yaşantıda hem de iş yaşantısında arzu edilen doyuma ulaşmak kurulacak denge ile mümkün olacaktır. Bu tez, İş - Aile, Aile - İş çatışmaları ve bu çatışmaların örgütsel bir sonucu olarak düşünülen "işe bağlılık" ile olan ilişkisini ortaya çıkarmak üzere hazırlanmıştır. Toplam beş bölümden oluşan tezin uygulama aşamasında Ankara İl Emniyet Müdürlüğü, Asayiş Şube Müdürlüğünde görevli, 30 bayan 250 erkek toplam 280 personel ile çalışılmıştır. Ancak değerlendirmeye 19 bayan 191 erkek çalışanın formları dahil edilmiştir. Çalışmada İş - aile, aile - iş yaşam alanlarında yaşanan çatışmaları çalışanların işlerine olan bağlılıklarını etkileyip etkilemediği, İş - aile, aile- iş çatışmaları ile bazı demografik özellikler arasında ilişki olup olmadığı araştırılmıştır. Sonuçta, çatışmaların yaşandığı ancak personelin işine olan bağlılığını etkilemediği ve incelemeye dahil edilen demografik özellikler açısından çatışmaların yaşanmasında herhangi bir fark bulunmamış, hem aile - iş, hem de iş - aile çatışmalarının yaşandığı belirlenmiştir. Birinci bölümde, çatışmaların temelinde kabul edilen "insan" faktörü iş ortamı esas alınarak irdelenmiş, çalışma yaşantısında bireyin davranışları, sosyal ilişkileri, işe devamsızlık, işten ayrılma sorunu, işkoliklik ile kişilik özellikleri ve yapılan iş arasındaki uyumun önemi incelenmiştir. İkinci bölümde, "çatışma" kavramı ve iş ve aile yaşam alanlarında ortaya çıkan çatışmalar üzerinde durulmuştur. "Çatışma" kavramı, nedenleri, türleri, çatışma yönetimi, rol çatışmaları şeklinde ele alınırken, iş - aile çatışmaları, etkileşim, tür, neden ve teoriler boyutunda incelenmiştir. Son olarak, iş - aile çatışmalarının örgütsel sonuçları ve iş - aile hayat bütünlüğü ifade edilmiştir.Üçüncü bölümde, "bağlılık" kavramı tanımlanarak işe bağlılık, örgütsel bağlılık ve mesleki bağlılık alt başlıkları altında ayrıntılı olarak incelenmiştir. Dördüncü bölümde, araştırmamızın temel modeli, hipotezleri, ömeklem grubu ve araştırmada kullanılan yöntem hakkında bilgi verilmiş, toplam beş bölümden oluşan, demografik özellikler, işe bağlılık, aileye bağlılık, aile - iş çatışması, iş - aile çatışması ile ilgili ifadelerin yer aldığı anket formunun katılımcılara uygulanması ile elde edilen sonuçlar ve istatistiki bilgiler açıklanmıştır. Beşinci bölümde ise araştırma sonucu elde edilen verilerin değerlendirilmesi yapılmıştır. VI

Abstract:
It is observed that idea of raising the standard of living and providing a good future for her family also make women work outside the home. Employees who both value their family life very highly and wish to be successful in their career experience conflicts in their lives. Therefore, what has to be done is to balance the responsibilities on the job and at home to be able to cope with the conflicts and achieve expected satisfaction in these multiple roles. This research is carried out to reveal the "work to family conflicts" and "family to work conflicts"and their relationship with "job involvement" which is actually the organisational results of these conflicts. The research is composed of five parts and applied to 280 police officers, 30 of whom are women and 250 of whom are men, in charge of Public Peace Office in Ankara Police Department. However, at the evaluation stage, 19 policewomen's and 191 policemen's sheets are taken into consideration. This research investigates whether "family-to-work conflicts" and "work-to-family conflicts" affect the "job involvements" of individuals and whether there is a relationship between these conflicts and some demographic variables. As the results are concerned, this study has revealed that the employees have experienced conflicts but those conflicts have not affected their job involvement. Moreover, regarding the demographic variables considered in this study, no difference has been found in the experience of "work-to-family conflicts" and " family-to-work conflicts",in other words, both conflicts have been experienced at the same level. In the first part of the research, "human" factor regarded as the fundamental reason of the conflicts is studied based on working place conditions. Furthermore, individual's behaviour, his/her social life problem of in attendance at work and resignation, and the relationship between personality traits and performed job are analyzed in detail. In the second part, "conflict" concept and the conflicts experienced at work and family life are evaluated in terms of reason of conflicts, typer of conflicts, management of conflicts and role conflicts; work to family conflict is identified in the sense of interaction types, reasons, and theories. Finally, the organizational result vnof work - to - family conflicts and the satisfaction in work and family life are explained. In the third part, "involvement" concept is defined and job involvement is analysed based on organizational involvement and professional involvement in detail. In the fourth part, the fundamental model of our research, hypothesis, sample group and the methodology are concerned; the results of the questionnaire made up of five items including demographic features, job involvement, family involvement family to work conflict, work to family conflict and statistical data are examined. In the fifth part, the findings obtained from the results of the research is determined and evaluated. vm