Konya ekolojik koşullarında farklı olum grubundan hibrit mısır çeşitlerinin (Zea mays L. indentata S.) damla ve karık sulama yöntemlerinde optimum bitki sıklığının tespiti
Determination of suitable plant density on drip and furrow irrigation for hybrid corn varieties with different maturity groups in Konya ecological conditions
Yazar: MUHAMMET KARAŞAHİN
Danışman: PROF. DR. BAYRAM SADE
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Araştırma, 2005 ve 2006 yıllarında Konya Bahri Dağdaş Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitüsü deneme tarlalarında yürütülmüştür. Çalışmada farklı FAO olum grubundan DK-585 (FAO 500), OSSK-602 (FAO 600) ve P-31G98 (FAO 700), atdişi hibrit mısır çeşitleri materyal olarak kullanılmıştır. Araştırma ?tesadüf bloklarında bölünen bölünmüş parseller deneme desenine? göre üç tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Ana parsellere sulama yöntemleri (damla sulama ve karık sulama), alt parsellere çeşitler (DK-585, OSSK-602 ve P-31G98), altın altı parsellere ise bitki sıklıkları (70x24 cm (5952 bitki/da), 70x20 cm (7142 bitki/da), 70x18 cm (7936 bitki/da) ve 70x16 cm (8928 bitki/da)) tesadüfi olarak yerleştirilmiştir.Elde edilen sonuçlara göre, çeşit ve bitki sıklıklarının ortalaması olarak damla sulama yönteminde tane verimi karık usulü sulama yöntemine göre önemli ölçüde yüksek olmuş, bu verim artışı birinci deneme yılında % 8, ikinci deneme yılında % 9 olarak bulunmuştur. Araştırmada FAO 700 olum grubundan olan P-31G98 geçci mısır çeşidi her iki yılda da en yüksek tane verimine sahip olmuş, diğer çeşitlerden ayrı verim grubunda yer almıştır. FAO 500 olum grubundan olan DK-585 hibrit çeşidi denemenin ilk yılında FAO 600 olum grubundan olan OSSK-602 hibrit çeşidine göre daha yüksek tane verimi ile ayrı verim grubuna dahil olmuştur. Denemenin ikinci yılında bu iki çeşidin aralarındaki verim farkı önemli olmamış aynı verim grubuna dahil olmuşlardır. Araştırmada, bitki sıklığı arttıkça genel olarak tane verimi de artmıştır. Nitekim, en yüksek tane verimlerine 70x16 cm (8928 bitki/da) ve 70x18 cm (7936 bitki/da) bitki sıklıklarında ulaşılmış ve bu bitki sıklıkları aynı verim grubunda yer almıştır. En düşük tane verimi ise en düşük bitki sıklığının olduğu 70x24 cm (5952 bitki/da) parsellerden elde edilmiştir. İki deneme yılı sonuçları dikkate alındığında yüksek verim açısından damla x P-31G98 x 70x18 cm (7936 bitki/da), damla x P-31G98 x 70x20 cm (7142 bitki/da), damla x DK-585 x 70x18 cm (7936 bitki/da) ve damla x OSSK-602 x 70x16 cm (8928 bitki/da) kombinasyonları tavsiye edilebilir nitelikte görülmektedir.

Abstract:
This study was conducted at Bahri Dagdas International Agricultural Research Institute?s research fields in between 2005 and 2006 years in Konya Province. In the research, it was used that split split plots in randomized complete blocks experimental design with three replications. In the research, hybrid corn varieties with different maturity groups were used (cv. DK-585 (FAO 500), cv. OSSK-602 (FAO 600), cv. P-31G98 (FAO 700) as materials. Irrigation systems (drip and furrow irrigation), varieties (DK-585, OSSK-602 and P-31G98), plant densities (70x24 cm (59520 plants ha?¹), 70x20 cm (71420 plants ha?¹), 70x18 cm (79360 plants ha?¹), 70x16 cm (89280 plants ha?¹)) were randomizedly placed to main plots, sub plots and sub sub plots, respectively.The grain yields on drip irrigation was higher 8 % and 9 % than on furrow irrigation in the first and second year, respectively. Later cv. P-31G98 (FAO 700) had the highest grain yield. The other hybrid corn varieties had in different grain yield group from cv. P-31G98. On the other hand, the grain yield on cv. DK-585 had found higher than cv. OSSK-602 in the first year, it was not found significant differences with respect to grain yield between these two varieties in the second year. Generally, grain yields were raised by increasing plant densities.According to the grain yields, the interactions of drip irrigation x cv. P-31G98 x 70x18 cm (79360 plants ha?¹), drip irrigation x cv. P-31G98 x 70x20 cm (71420 plants ha?¹), drip irrigation x cv. DK-585 x 70x18 cm (79360 plants ha?¹) and drip irrigation x OSSK-602 x 70x16 cm (89280 plants ha?¹) combinations could be recommended.