Z kuşağının dijital oyun bağımlılığı ve fiziksel aktiviteye katılım düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between generation Z's digital game addiction and physical activity participation levels
Yazar: İLHAN BAYIR
Danışman: DOÇ. DR. ERSİN ESKİLER
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabiilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Kuşaklar = Generations ; Oyun bağımlılığı = Game addiction ; Oyunlar = Games ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Z kuşağı = Generation Z ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Z kuşağının dijital oyun bağımlılık düzeyleri ile fiziksel aktiviteye katılım düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Sakarya ili Adapazarı ilçe merkezinde bulunan ortaokulda eğitim-öğretim gören ortaokul öğrencileri oluşturmaktadır. Örneklem grubunu ise, bu evren içerisinden kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen ortaokul 5., 6., 7. ve 8. sınıfta öğrenim gören, 10-11-12-13 ve 14 yaşındaki çalışmaya katılmaya gönüllü toplam 257 (130'u erkek, 127'sı kız) öğrenci oluşturmaktadır.
Veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu, Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği (DOBÖ-7) ile Bilişsel Davranışçı Fiziksel Aktivite Ölçeği (BDFAÖ)" kullanılmıştır. Veri analizinde, tanımlayıcı istatistikler, farklılıkları belirlemek üzere bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), değişkenler arası ilişkilerin incelenmesinde Pearson korelasyon ve çoklu doğrusal regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre, katılımcıların dijital oyun bağımlılığı düzeyi incelendiğinde; cinsiyete göre anlamlı farklılık olduğu ve erkek öğrencilerin lehine yüksek olduğu tespit edilmiştir. Yaşa göre incelendiğinde ise; anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Katılımcıların bilişsel davranışçı fiziksel aktivite düzeyi incelendiğinde; cinsiyete göre kız öğrenciler lehine sonuç beklentilerinde anlamlı farklılık gösterdiği ve erkeklerden daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Yaşa göre incelendiğinde ise; öz düzenleme boyutu ile kişisel engeller boyutunda anlamlı ilişki olduğu ancak sonuç beklentileri açısından anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Dijital oyun bağımlılığı ile bilişsel davranışçı fiziksel aktivite arasındaki ilişki düzeyi incelendiğinde; sonuç beklentisi ve öz düzenleme boyutları ile dijital oyun bağımlılığı arasında negatif yönde ve düşük düzeyde ilişki olduğu, kişisel engeller boyutun da ise, pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Dijital oyun bağımlılığının yordanmasına ilişkin yapılan çoklu doğrusal regresyon analizi incelendiğinde; regresyon modelinin istatistiksel açıdan anlamlı, sonuç beklentileri ile kişisel engeller boyutunun dijital oyun bağımlılığı üzerinde anlamlı yordayıcı güce sahip olduğu ve toplam varyansın %16'sını açıkladığı tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Kuşak, Oyun, Dijital Oyun, Bağımlılık, Oyun Bağımlılığı, Dijital Oyun Bağımlılığı, Fiziksel Aktivite.

Abstract:
The aim of this study is to examine correlations between digital game addiction levels and physical activity attending of generation Z. Universe of the research is the students studying in middle school in the province of Sakarya, district of Adapazarı. The sample group is 257 volunteer students (130 male, 127 female) in fifth, sixth, seventh, and eighth grades which means 10-11-12-13 and 14 years old who are selected via convenience sampling method from the universe.
Data collection tools are Personal Information forms and Digital Game Addiction Scale and Cognitive Behavioral Physical Activity Scale. Descriptive statistics, exploratory factor analysis, independent groups t-test, one-way analysis of variance, Pearson correlation and multiple linear regression analyses were used to analyze the data.
According to the results of the study, when the digital game addiction level of participants is examined, there is a significant difference depending on gender and it is detected as high in favor of male students. When their ages are examined, there is not any significant difference. As participants' cognitive behavioral physical activity level is examined, depending on gender there is a significant difference in outcome expectations in favor of female students and it is detected as higher than males. When it is examined depending on age, in the dimension of self-regulation and personal barriers, there is a significant difference but in terms of outcome expectations, there is not any meaningful difference. When the relationship level between digital game addiction and cognitive behavioral physical activity is examined between outcome expectations, dimensions of self-regulation and digital game addiction there is negative and low-level relation, in dimensions of personal barriers there is positive medium-level relation. When the multiple regression analysis of anticipating digital game addiction is examined, it is identified that it is statistically meaningful, personal barriers and dimensions of outcome expectations have predictive power and it explains 16 % of the total variance.
Keywords: Generation, Game, Digital Game, Addiction, Game Addiction, Digital Game Addiction, Physical Activity.