Nervus hypoglossus'un boyun bölgesinde seyri ve cerrahi girişimler açısından önemi
The course of the hypoglossal nerve in the neck region and its importence for surgical interventions
Yazar: YETKİN YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. GÖKŞİN NİLÜFER DEMİRCİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anatomi = Anatomy

Özet:
Amaç: N. hypoglossus boyun bölgesi cerrahileri sırasında en sık hasar gören kranial sinirlerden biridir. Çalışmamızda nervus hypoglossus'un boyun bölgesinde seyri ve bu bölgedeki anatomik referans yapılarla olan ilişkisinin ortaya konması ve elde edilecek verilerle boyun cerrahilerinde sinir hasarının azaltılmasına yönelik bilimsel yönden katkı sağlanması hedeflenmiştir.
Gereç ve yöntem: Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi Anabilim Dalı Uygulama ve Araştırma Laboratuvarında Ocak 2023-Ocak 2024 tarihleri arasında, formaldehit ile fikse edilmiş 10 erişkin kadavrada bilateral boyun diseksiyonu uygulanmıştır. Anatomik referans yapılarla olan uzaklıklar dijital kumpas ile ölçülmüştür. Veriler SPSS 24 programı ile analiz edilmiş ve p<0,05 değeri istatiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.

Bulgular: 19 tarafta nervus hypoglossus'un arteria carotis interna ve arteria carotis externa'yı çaprazladığı noktaların bifurcatio carotidis'e uzaklıkları sırasıyla 28,22±7,72 mm ve 11,32±4,67 mm olarak bulunmuştur. Nervus hypoglossus'un arteria carotis externa'yı çaprazladığı noktanın tragus'a uzaklığı 76,21±9,76 mm, processus mastoideus'a uzaklığı 52,35±8,66 mm ve angulus mandibulae'ye uzaklığı 24,02±4,38 mm olarak ölçülmüştür. Radix superior'un n. hypoglossus'tan ayrıldığı noktanın tragus'a uzaklığı 66,45±7,49 mm, processus mastoideus'a uzaklığı 39,6±14,92 mm ve angulus mandibulae'ye uzaklığı17,55±4,82 mm olarak saptanmıştır. Nervus hypoglossus'un horizontal parçasının uzunluğu 36,33±5,55 mm ve çapı 3,40±0,59 mm olarak ölçülmüştür.  N. hypoglossus %95 musculus digastricus'un; %73,7 a. occipitalis'in, %58 arteria lingualis'in inferiorunda seyretmektedir. Sağ ve sol taraflar arasında istatiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır.
Sonuç: Nervus hypoglossus'un boyun bölgesinde seyri ve çevre anatomik yapılarla olan komşuluklarında farklılıklar görülmektedir. Boyun bölgesinde planlanan cerrahi işlemler sırasında bu bölgede yer alan yapıların detaylı anatomisinin bilinmesi sinir hasarının önlenmesi açısından oldukça önemlidir.
Anahtar kelimeler: Nervus hypoglossus, anatomik referans yapı, boyun cerrahisi, kadavra

Abstract:
Aim: The hypoglossal nerve is one of the most injured cranial nerve during the neck surgeries. The aim of our study is to examine the course of the hypoglossal nerve in the neck region and its relationship with anatomical reference structures in this area. The data obtained will contribute scientifically to reducing nerve damage during neck surgeries.

Methods: From January 2023 to January 2024, in the Application and Research Labotatory of the Anatomy Department of Dokuz Eylul University Faculty of Medicine, bilateral neck dissections were performed on ten adult cadavers that were fixed with formaldehyde. After the reference points were marked measurements were made with digital caliper. Data were analzyed with SPSS 24 program and p<0.05 was accepted as significant statistically. 


Results: The distances between the points that the hypoglossal nerve crosses the internal carotid artery / external carotid artery and the carotid bifurcation were found to be 28.22±7.72 mm and 11.32±4.67 mm, respectively, on 19 sides. The distances between the point that the hypoglossal nerve crosses the external carotid artery and the tragus was 76.21±9.76 mm,  the mastoid process was 52.35±8.66 mm, and the angle of mandible was 24.02±4.38 mm. The distance from the point where the superior root (radix superior) separates from the hypoglossal nerve to the tragus was determined as 66.45±7.49 mm, to the mastoid process as 39.6±14.92 mm, and to the angle of mandible as 17.55±4.82 mm. The length of the horizontal part of the hypoglossal nerve was measured as 36.33±5.55 mm and its diameter as 3.40±0.59 mm. The hypoglossal nerve runs below the digastric muscle in 95% of cases, the occipital artery in 73.7% of cases, and the lingual artery in 58% of cases. No statistically significant differences were found between the right and left sides.
Conclusion: Differences were presented in the course of hypoglossal nerve and its neighboring anatomical structures in neck region. Knowledge about the detailed anatomy of the structures has utmost importance for preventing nerve damage during surgical procedures in the neck region.
Key words: Hypoglossal nerve, anatomical reference structures, neck disection, cadaver