GSTM1 ve GSTT1 polimorfizmlerinin baş-boyun bölgesi kanserlerinde araştırılması
Investigation of genetic polymorphismis of GSTM1 and GSTT1 genes in head and neck cancer
Yazar: GÜLÇİN GÜVENÇ
Danışman: DOÇ. DR. SİNAN SÜZEN
Ankara Üniversitesi / Biyoteknoloji Enstitüsü / Disiplinlerarası Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology

Özet:
GSTMİ VE GSTT1 POLIMORFIZMLERININ BAŞ-BOYUN KANSERLERİNDE ARAŞTIRILMASI ÖZET Çoğu kimyasal karsinojenin Faz II enzimleri tararından metabolik detoksifikasyona uğratılması gerekir. Glutatyon S-transferazlar (GST) detoksifikasyon enzimlerinden bir süper gen ailesi olup, kimyasal karsinoj enlere karşı koruma mekanizması oluşturmaktadır. Bunlar tütün dumanında, yiyeceklerde, yanma sonucu oluşan dumanlarda ve pestisitlerde bulunan Polisiklik aromatik hidrokarbonların (PAH) metaboliti olan karsinoj enik diol-epoksiti detoksifiye ederler. GSTMİ ve GSTT1 proteinlerini kodlayan genler insanlarda polimorfiktir ve bu genler beyaz ırkta sırasıyla % 50 ve % 20 yoktur. GSTMİ ve GSTT1 genlerinin homozigot delesyonu nedeniyle GSTMİ ve GSTT1 enzim aktiviteleri eksiktir. Bu araştırmada GSTMİ ve GSTT1 genlerinin varlığı veya yokluğunu saptamak için Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PZR) tekniği kullanılmıştır. Genomik DNA 100 baş ve boyun kanserli hastanın ve 100 hiçbir kanseri olmayan kontrolün tüm kan örneklerinin beyaz kan hücrelerinden izole edilmiştir. GSTMİ eksik genotip frekansı vakalarda % 69.0 ve kontrollerde % 51.0, olasılıklar oram değeri (OR: 2.139, [%95 CI 1.201-3.809]) ve GSTT1 eksik genotipinin frekansı vakalarda %16 ve kontrollerde % 19 dur (OR: 0.812, [ % 95 CI 0.391-1.688]). Bu çalışma baş-boyun kanserli hastalarda GSTMİ ve GSTT1 gen bölgelerindeki genetik polimorfizmlerinin etkisini değerlendirmektedir. Sonuçlarımıza göre GSTMİ yoksunluğu olan hastalarda kanser risk artışı gözlenir. Araştırmamıza göre GSTMİ eksik genotipi baş-boyun kanserlerinden larenks kanseri gelişmesinde risk faktörüdür. GSTMİ ve GSTT1 enzimlerini kodlayan genlerdeki polimorfizmler çevresel karsinojenlere karşı hassasiyetin saptanmasında önemli genetik belirleyicilerdir. Kimyasal karsinoj enez çok basamaklı bir süreç olmakla beraber, metabolik enzimlerdeki genetik değişiklikler kanser gelişme riskinin arttırmada ana faktördür. Anahtar Kelimeler: GSTMİ, GSTTl, Baş-Boyun kanseri, PAH

Abstract:
INVESTIGATION OF GENETIC POLYMORPHISMS OF GSTM1 AND GSTT1 GENES IN HEAD AND NECK CANCER ABSTRACT Most chemical carcinogens require metabolic detoxification by phase II enzymes. Glutathione S-transferases (GSTs), a super gene family of detoxification enzymes, appear to form a protection mechanism against chemical carcinogens. They detoxify carcinogenic diol- epoxide derivates of Polycyclic aromatic hydrocarbons (PAHs) present in tobacco smoke, food, combustion fumes and pesticides. Genes coding for GSTM1 and GSTT1 proteins are polymorphic in humans and these genes are absent in 50% and 20% in Caucasians, respectively. In the present study, Polymerase chain reaction (PCR) technique was used to detect the presence or absence of the GSTM1 and GSTT1 genes. Genomic DNA was isolated from the white blood cells of whole blood samples of 100 patients with head and neck cancer and 100 controls without any cancer. The frequency of GSTM1 null genotype was 69.0 % in cases and 51.0 % in controls with an odds ratio (OR) of 2.139; [95% CI 1.201-3.809]. The frequency of GSTT1 null genotype was 16 % in cases and 19 % in controls (OR: 0.812 [95 % CI 0.391-1.688]). This study evaluates the influence of genetic polymorphism at GSTM1 and GSTT1 gene loci on head and neck cancers especially larynx among cancer patients. Our results suggest that the GSTM1 null genotype is risk factor for development of head and neck cancer and especially in larynx cancer. Polymorphisms within genes that encode GSTM1 and GSTT1 are one of the important genetic determinants of susceptibility to environmental carcinogens. Although chemical carcinogenesis is a multistep process, the genetic variability of metabolic enzymes constitutes a major factor in the increased risk of cancer development. Key Words : GSTM1, GSTT1, Head and Neck cancer, PAHs u