Hepatoselüler kanser hastalarında                                                                         multidisipliner yaklaşım ile tedavi sonuçlarının değerlendirilmesi
Multidisiplinary approach in the evalutaion of treatment outcomes in hepatocellular carcinoma patients
Yazar: MERVE ÇINAR YEŞİLYURT
Danışman: PROF. DR. FEYZA DİLBER
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Hepatoselüler karsinom (HSK) karaciğerin primer malign tümörü olup kansere bağlı ölümlerin en sık üçüncü nedenidir. Uygun tedavi seçeneklerinin tartışılması için HSK'da multidisipliner tedavi yaklaşımı önerilmektedir. Amacımız HSK hastalarında multidisipliner yaklaşım ile uygulanan tedavi sonuçlarını araştırmaktır. Ayrıca HSK hastalarında prognoza etki eden faktörleri saptamak ikincil amacımızdır.
Gereç ve Yöntem: Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bölümü tarafından HSK tanısıyla 2011-2023 yılları arasında takip edilen ve multidisipliner yaklaşım ile tedavileri planlanan hastalar içinden HSK biyobankası için kan vermeyi kabul eden 206 hastanın verileri retrospektif olarak değerlendirmeye alınmıştır. Hastaların demografik ve klinik özellikleri, HSK hastalık özellikleri, aldıkları ilk tedaviler, takip süresi(ay), hastaların ölüm durumları değerlendirildi. 
Bulgular: Çalışmamıza 206 hasta dahil edildi. 50'si (%24,3) kadın, 156'sı (%75,7) erkekti. Ortalama tanı yaşı 62,8±9,3 yıldı. Ortalama sağkalım 29 aydı. Genel sağkalım oranları 1 yıllık %71, 3 yıllık %43, 5 yıllık %33 ve 10 yıllık %20 saptandı. En sık eşlik eden komorbidite Tip 2 Diyabetes Mellitus (%39,8) ve Hipertansiyon'du (%37,9). Kronik HBV enfeksiyonu en sık (%56,7) etiyolojik faktördü. Hastaların %88,8'i sirozdu. Child A hastaların sağkalımı Child B hastalara göre anlamlı şekilde daha uzundu (p<0,001). Hastalar en sık Evre BCLC C'ye (%38,3) sahipti. Çok değişkenli analizde AFP, albümin ve ALT mortaliteyi bağımsız tahmin etmede anlamlıydı (sırasıyla p=0,006; <0,001; 0,007). İlk tedavi olarak en fazla TAKE (%34,5) tedavisinin verildiği saptandı. Rezeksiyon ve RF Ablasyon tedavisi alan hastalar arası sağkalım ile TAKE ve TARE tedavisi alan hastalar arasındaki sağkalım oranları arasında anlamlı fark saptanmadı (sırasıyla p=0,493; p=0,614). 
Sonuç: Aynı evrede uygulanan farklı tedavi modaliteleri arasında sağkalım açısından fark bulunmamıştır. Sağkalımı belirleyen esas faktörün hastalığın evresi ve sirozun şiddeti olduğu tespit edilmiştir. Tarama programları ile erken tanı sağkalım oranlarını arttıracaktır. Literatür ile karşılaştırıldığında hastalarımızda genel sağkalım daha fazla bulunmuştur. Bu da multidisipliner yaklaşımın sağladığı faydanın bir yansıması olabilir. Sonuç olarak erken tanı ve multidisipliner tedavi yaklaşımı ile sağkalımda iyileşme sağlanabilir.

Abstract:
Intraduction: Hepatocellular carcinoma (HCC) is the primary malignant tumor of the liver and is the third most common cause of cancer-related deaths. A multidisciplinary treatment approach is recommended for discussing appropriate treatment options in HCC. Our aim is to investigate the treatment outcomes of patients with HCC who were followed and planned for treatment with a multidisciplinary approach. Additionally, our secondary aim is to identify factors that impact prognosis in HCC patients.
Materials and Methods: Data from 206 patients who were diagnosed with HCC and followed between 2011-2023 at the Marmara University Faculty of Medicine, Gastroenterology Department, and who consented to provide blood samples for the HCC biobank, were retrospectively evaluated. The demographic and clinical characteristics of the patients, HCC disease characteristics, initial treatments received, duration of follow-up (months), and patients' mortality status were assessed.
Results: Our study included 206 patients, of whom 50 (24,3%) were female, and 156 (75,7%) were male. The mean age at diagnosis was 62.8±9.3 years. The mean overall survival was 29 months. Overall survival rates were determined as 71% at 1 year, 43% at 3 years, 33% at 5 years, and 20% at 10 years. The most common comorbidities were Type 2 Diabetes Mellitus (39,8%) and Hypertension (37,9%). Chronic HBV infection was the most common (56,7%) etiological factor. 88.8% of the patients had cirrhosis. The survival of Child A patients was significantly longer than that of Child B patients (p<0.001). Most patients had BCLC C stage (38,3%). In multivariate analysis, AFP, Albumin, and ALT were significant in independently predicting mortality (p=0.006; <0.001; 0.007, respectively). The most common initial treatment was TACE (34,5%). There was no significant difference in survival rates between patients who received resection and RF Ablation treatment and those who received TACE and TARE treatment (p=0.493; p=0.614, respectively).
Conclusion: There was no difference in survival among different treatment modalities applied at the same stage. The main factors determining survival were found to be the stage of the disease and the severity of cirrhosis. Screening programs will increase early diagnosis and improve survival rates. Compared to the literature, our patients had a higher overall survival rate, which may reflect the benefit of a multidisciplinary approach. In conclusion, early diagnosis and a multidisciplinary treatment approach can improve survival.