Rhodiapolis hatalı üretim seramiklerinin deneysel arkeoloji yöntemiyle incelenmesi ve uygulanması
Investigation and execution of Rhodiapolis defected pottery products by experimental archeological methods
Yazar: ERDAL ÇETİNTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. İSA KIZGUT
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Kil = Clay ; Rhodiapolis = Rhodiapolis ; Seramik fırını = Ceramic kiln ; Seramikler = Ceramics

Özet:
2006-2012 yılları arasında devam eden Rhodiapolis kazılarında çeşitli dönemlere ait çok sayıda seramik buluntu ve üretim atığı ele geçmiştir. Söz konusu buluntuların bol miktarda olması Rhodiapolis antik kentinin önemli bir seramik üretim merkezi olabileceği kanaatini güçlendirmektedir. Bu çalışmada, Rhodiapolis yerel seramik üretimi buluntuları ışığında deneysel arkeoloji yöntemi ile incelenmesi amaçlanmaktadır. 
	Elde edilen seramik buluntuların formlarının tipolojik ve morfolojik özelliklerinin belirlenmesi, yerel killer kullanılarak bu formların yeniden üretiminin gerçekleştirilmesi, ayrıca bu yeni üretimlerin Roma dönemine uygun bir fırın yapısında pişirilerek değerlendirilmesi bu çalışmayı önemli kılmaktadır.
	Bu çalışmada incelenen günlük kullanım seramikleri arasında çok sayıda farklı formlar yer almaktadır. Bu seramikler içerisinden çanak, tabak, kaseler, tencereler, güveçler, güveç altlıkları, kapaklar, amphoralar, damgalar ve kiremitlere ait örnekler seçilmiştir. Seçilen örneklerin tipolojik ve morfolojik sınıflandırılması yapılmış ve katalog oluşturulmuştur. Katalog içerisine dahil edilemeyecek şekillendirme ve pişirime dair önemli ipuçları sunan örnekler de incelenmiştir. 
	Seramik üretiminin en önemli aşamalarından olan "pişirim" için, Roma dönemi planına uygun fırın inşa edilmiştir. Fırın inşasında, Anadolu Çömlekçiliği konusunda araştırma yapmış seramik sanatçılarının görüşleri ve antik dönem fırın yapısı dikkate alınmıştır. Fırın temel olarak; ateşleme koridoru, yanma odası, ızgara, fırın içi destek, pişirme odası, kubbe ve baca deliğinden oluşmaktadır.
	Bu çalışmada, Rhodiapolis yerleşkesine yakın dört ayrı bölgeden kil örnekleri alınmış ve yerel üretim seramikleri tekrar üretilmiştir. Hem seramik buluntular hem de dört farklı kilden üretilen örnekler üzerinde karakterizasyon analizleri yapılmış ve elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir.



Anahtar Kelimeler: Seramik, Fırın, Deneysel Arkeoloji, Kil

Abstract:
A large amount of pottery finds and discarded defected products of various time periods have been found in the excavations at Rhodiapolis conducted between 2006-2012. The high abundance of the said finds, strengthens the opinion that the ancient city of Rhodiapolis was an important pottery production center. This study aims to examine the local pottery production of Rhodiapolis through finds, with the method of experimental archaeology.
	Determining the typological and morphological properties of the pottery finds, manufacturing these forms using local clay, also executing this manufacture in a kiln structure compliant with the Roman period are some points that make this study important.
	Numerous distinct forms are present in the daily use pottery examined in this study. From among them samples of bowls, plates, cups, pots, casseroles, casserole stands, lids, amphorae, stamps and roof tiles were chosen. The chosen samples were classified typologically and morhphologically, and a catalogue was formed. Also examined were some samples unfit to be included in the catalogue, yet providing important information regarding forming and firing.
	A kiln conforming to Roman period planning was built for the "firing", one of the most important stages of pottery manufacture. Opinions of pottery artists who studied Anatolian Pottery were taken into consideration along with kiln structures of the ancient period. The kiln basically consists of; a firing gallery, a combustion chamber, grating, supports inside the kiln, a firing chamber, the dome and a chimney hole.
	In this study, clay samples were obtained from four different sites near the site of Rhodiapolis, and the local pottery products were re-manufactured. Characterization analyses were done both on the pottery finds and the samples manufactured from the four different kinds of clay, and the results were evaluated.



Keywords: Ceramic, Kiln, Experimental Archaeology, Clay