Anne sütünde nitrik oksit yıkım ürünleri ve asimetrik dimetilarjinin düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of nitric oxide metabolites and asymmetric dimethylarginine concentration in breast milk
Yazar: HAKAN ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. ESİN KOÇ
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: ADMA = ADMA ; Anne sütü = Milk-human ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Enterokolit = Enterocolitis ; Nitrik oksit = Nitric oxide

Özet:
Nitrik oksit (NO), mukozal kan akımı ve mukus salgısında artışı sağlayarak, antioksidan, antiinflamatuvar ve antimikrobiyal etkinlik göstererek nekrotizan enterokolit (NEK) gelişimini önleyici rol oynamaktadır. NO'nun L-arjininden sentezi dışında nitritin, asidik ortamda NO'ya dönüşmesinin keşfi ile oral nitrit ve nitrat alımı önem kazanmıştır. Bu çalışmada NO ve NO'nun yarışmalı inhibitörü olan asimetrik dimetilarjininin (ADMA)'nin anne sütünde hangi düzeyde olduğu ve bu düzeylerinin gestasyonel yaş ve anne sütünün olgunluğuna göre karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla planlanan çalışmamıza kronik hastalığı olmayan 26 anne alınmıştır. Term, geç preterm ve preterm olmak üzere 3 gruba ayrılan bebeklerin annelerinden 3, 7 ve 28. günlerde pompa yardımı ile anne sütü sağılmıştır. Anne sütünde Griess yöntemi ile nitrit/nitrat, HLPC yöntemi ile ADMA çalışılmıştır. Anne sütündeki NO düzeyleri gestasyonel yaştan bağımsız olarak sütün postnatal gününe göre karşılaştırıldığında; kolostrumdaki NO düzeyi, geçiş sütü ve olgun süte göre daha yüksek bulunmuştur (p=0,035; p=0,001). Geçiş sütündeki NO düzeyi, olgun süte göre yüksek olmasına rağmen istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmamıştır (p=0,110). Yine bu grup ve günlerdeki anne sütü ADMA düzeyleri karşılaştırıldığında gestasyonel yaş ve sütün olgunluğuna göre istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p=0.865, p=0.115). Anne sütündeki NO düzeyleri incelendiğinde en yüksek düzeyin kolostrumda olması kolostrumun yenidoğanlar için çok değerli bir besin olduğunu göstermektedir. NO'nun NEK patogenezindeki rolü ve yenidoğanların NEK tanısını sıklıkla yaşamlarının ilk haftasından sonra almaları göz önünde bulundurulduğunda, NO'nun alım azlığının, NEK gelişiminde tek neden olmasa da payı olabileceğini düşündürmektedir. ADMA'nın plazma düzeyi ile ilgili çalışmalarda NO ile negatif korelasyon gösterip anne sütünde göstermemesi, ADMA'nın anne sütünde NO inhibisyonu yapmadığını düşündürmektedir.

Abstract:
Nitric oxide (NO) plays a preventive role in the development of necrotizing enterocolitis (NEC) by providing an increase in mucosal blood flow, mucus secretion and showing antioxidant, antiinflammatory and antimicrobial activity. Oral nitrite and nitrate intake has gained importance with the discovery of the conversion of nitrite to NO in acidic medium out of the synthesis of NO from L-arginine. Objective of this study was to examine in breast milk the concentrations of NO and asymmetric dimethylarginine (ADMA) which is a a competitive inhibitor of NO and to compare these concentrations in terms of gestational age and maturity of breast milk. Twenty-six women having no chronical disease were included in the study. Breasts of the mothers of newborns who were divided into 3 groups as term, late pretem and pretem were milked with a pump on the days 3, 7 and 28. Griess method was used for the measurement of nitrite/nitrate and HPLC was used for the measurement of ADMA. When breast milk concentrations of NO were compared according to the postnatal day of the milk independently from gestational age; NO concentration was higher in the colostrum than in the transition milk and mature milk (p=0,035; p=0,001; respectively). NO concentration in the transition milk was higher compared to the mature milk, although the difference was not statistically significant (p=0,110). Again on comparison of ADMA concentrations among these group and days; no statistically significant difference was observed in terms of gestational age and maturity of the milk (p=0.865, p=0.115; respectively). When NO concentrations in breast milks were examined; the highest level was found in the colostrum, suggesting that colostrum is a valuable food for newborns. Given the role which NO plays in the pathogenesis of NEC and newborns often diagnosed with NEC after the first week of life, suggests that although insufficient NO intake is not the only reason, it may contribute to the development of NEC. In previous studies, plasma levels of ADMA were negatively correlated with NO and did not show a correlation with breast milk, suggesting that ADMA doesn't make NO inhibition in breast milk.