Tokat'ta domates yetiştirilen alanlarda sorun olan canavar otu türlerinin (Orobanche spp.) ve alternatif konukçularının belirlenmesi
Determination of broomrape species (Orobanche spp.) and their alternative hosts in tomato plantations in Tokat province
Yazar: AYŞEGÜL ŞENTÜRK
Danışman: PROF.DR. İZZET KADIOĞLU
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalısma ile Tokat merkez ve ilçelerinde domates ekim alanlarında sorun olancanavar otu (Orobanche spp.) türlerinin tespiti, bunların yogunlukları ve kültür bitkisikonukçularının belirlenmesi amaçlanmıstır.Bu amaçla toplam 50 örnek tarlada sürveyleryapılmıstır. lçelere göre örnekleme sayıları toplam ekim alanına ilçelerin ekim alanlarıoranlanarak hesaplanmıstır. Bu sürveyler 2005 yılında Temmuz ve Eylül aylarındagerçeklestirilmistir. Sürveylerde Tokat genelinde canavar otlarının rastlama sıklıgı % 42.4, birdomates bitkisinin köküne düsen canavar otu sürgün sayısı 0.57 adet, ortalama yogunluk 1.95aet/ m2 olarak tesbit edilmistir. Ekim alanlarında saptanan canavar otu türünün Orabancheramosa oldugu bulunmustur. Canavar otlarının gerek yaygınlık gerekse yogunlukbakımından hiç azımsanmayacak ölçüde oldugu bu çalısma ile saptanmıstır. O. ramosa' nınalternatif konukçularının belirlenmesi amaçlı çalısmalarının özellikle denemeye alınan 21kültür bitkisinde Solanaceae, Cucurbitaceae, Fabaceae familyasından sadece 7 tanesiniparazitlemistir. Solanaceae familyası üyesi olan tütün ortalama 34.75 sürgün sayısı ile en fazlaparazitlenmis, domateste ise ortalama 26 sürgün sayısı saptanmıstır. Bunu 17-13.5-12-6.25-3.25 sürgün sayısı ile sırasıyla patates, patlıcan, biber, kavun ve bakla izlemistir. Teste alınandiger arpa, bugday, mısır, nohut, soya, mercimek, fasulye, bamya, pamuk, sogan, sekerpancarı, ayçiçegi ise hiç parazitlenmemistir.Canavar otları ile ilgili olarak kültür bitkilerine belirli peryotlarla sürvey çalısmalarınadevam edilmesi ve canavar otu probleminin kaydedilmesi ileride Orabanche spp. lerine karsıproblemin çözümü adına önem tasımakta oldugu kanaatine varılmıstır.

Abstract:
In this study, determination of broomrape species (Orobanche spp.), densities andtheir hosts on tomato plantations in Tokat province was aimed. Total 50 plantations weresurveyed in july and september 2005. The sampling number for each county was calculatedbased on the ratio of county area to total study areas. The frequency of broomrape was 42,4%, the number of broomrapes branch for a tomato plant in root was 0.57 and the average ofpopulation was 1,95 adet/m2. The only broomrape species in the plantation was Orabancheramosa. The density of O. ramosa was considerably high in this study. It was observed in thestudies conducted to determine alternative hosts of O. ramosa that only 7 out of 21 plantswere parasitized by thid species. Tobacco (Solanaceae) was parasitized on an average with34,75 branch numbers 26 in tomato. The greatest parasitisation with 34,75 branches wasobserved in tobacco, while this number was 26 in tomato. These values were followed by 17-13,5-12-6,25 and 3,25 branches for potatoes, eggplant, peppers, sweet melons and beensrespectively. Cucumbers, barleys, wheats, corns, chick peas, soybeans, lentils, beans, okras,cottons, onions, sugar beets and sunflowers were not parasited at all. It was concluded thatfurther studies should be conducted periyodically to monitor the broomrape that will help thecontrol of Orobanche spp.