F-18 FDG PET/BT'nin kolorektal adenokanserlerde hastalığın evresi ve serum tümör belirteç düzeylerinin, hesaplanan standart uptake değeri (SUMAX) ile ilişkisinin değerlendirilmesi /
Yazar: ZEYNEP AKAR
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ŞAHİN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Adenokarsinom = Adenocarcinoma ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Biyobelirteçler-tümör = Biomarkers-tumor ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography

Özet:
Kolorektal adenokarsinom, erkek ve kadınlarda görülen kanserlerin yaklaşık %10'unu oluşturmaktadır. Erkeklerde prostat ve akciğer, kadınlarda meme ve akciğer kanserinden sonra üçüncü sıklıkta görülmektedir. Kolorektal tümörlerin bazen ileri evrelere kadar tanısı gecikmektedir. Bu nedenle kolorektal kanserin erken evrede tespiti ve evrelenmesi önem arz etmektedir.
Çalışmaya Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde kolonoskopik biyopsi sonucu kolorektal kanser tanısı almış tedavi öncesi 80 hasta dahil edildi. F-18 FDG PET/BT görüntülerinde saptanan lezyonların metabolik aktivitesinin semikantitatif olarak değerlendirilmesi sırasında SUVmax değerleri kullanıldı. Tüm hastalara F-18 FDG PET/BT çekim öncesi biyokimyasal testler yapılarak klasik tümör markırları (CEA, CA 19-9) düzeyleri çalışıldı. Primer tümörün SUVmax değerleri, tümörün evresi, karaciğer metastazı, uzak metastaz varlığı ile serum tümör markırları (CEA, CA 19-9) düzeyleri karşılaştırılıp istatiksel olarak anlamlılık durumlarına bakıldı.
F-18 FDG PET/BT' nin primer tümörü %100 sensitivite ile gösterdiği tespit edilmiştir. Preoperatif kolorektal adenokanser olgularında serum pozitifliği CEA ve CA 19-9 için sırası ile %70 ve %35 idi. Serum CEA değeri ile karaciğer lezyon SUVmax (p=0,014) değeri ve tümör evresi (p<0,001) arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki bulundu. Serum CA 19-9 değeri ile karaciğer lezyon SUVmax (p=0,006) değeri ve tümör evresi (p=0,008) arasında istatiksel olarak anlamlı ilişki saptandı.
Sonuç olarak; kolonoskopik biyopsi ile tanı konan olgularımızın preoperatif yapılan F-18 FDG PET/BT bulguları ile serum tümör belirteç düzeyleri birlikte değerlendirilmiştir. F-18 FDG PET/BT' nin kolorektal adenokanser tanısında yüksek spesifite gösterdiği ve serum tümör markırları ile birlikte değerlendirilmesinin daha faydalı olacağı kanaatine varılmıştır.

Abstract:
Colorectal cancer represents about 10% of the cancers seen in men and women. It comes third after prostate and lung cancer in men, breast and lung cancer in women. Colorectal cancer the diagnosis sometimes becomes delayed till advanced stages. Hence, the detection and staging of colorectal cancer at an early stage is important. In this study we included 80 patients who are applied colonoscopic biopsy, diagnosed with colorectal cancer in Atatürk University Medical Faculty Hospital. In F-18 FDG PET/CT images, SUVmax values were used for semiquantitative evaluation for the metabolic activity of the lesions. In all patients biochemical tests were performed including classic tumor markers (CEA and CA 19-9) levels before F-18 FDG PET/CT. SUVmax values of the primary tumor, tumor stage, liver metastases, distant metastases, patients with the presence of serum tumor markers (CEA and CA 19-9) levels were compared and statistically significance conditions were checked.
We identified that F-18 FDG PET/BT determines primary tumor with %100 sensivity. In preoperative colorectal adenocarcinoma patients,serum positivity of CEA and CA 19-9 were %70, %35 respectively. A statistically significant relationship was found between the value of serum CEA with the value of SUVmax of the liver lesion (p=0,014) and tumor stage (p<0,001). The value of serum CA 19-9 showed a statistically significant relationship with the value of SUVmax of the liver lesion (p=0,006) and tumor stage (p=0,008).
As a result, patients who are diagnosed colorectal adenocarcinoma by colonoscopic biopsy and applied F-18 FDG PET/CT findings were prospectively evaluated with serum tumor markers (CEA and CA 19-9) levels. We conclude that F-18 FDG PET/CT in the diagnosis of colorectal adenocarcinoma shows high specificity, and assessement with serum tumor markers in conjunction was thought to be more useful.