Libya toprak örneklerinin bazı özelliklerinin saptanması
The study of the some aspects of Libyan soil samples
Yazar: MOFTAH MASSAUD BENNAMA
Danışman: PROF.DR. CEMAL SAYDAM
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
L BYA TOPRAK ÖRNEKLER N N BAZI ÖZELL KLER N N SAPTANMASIMoftah Mesud BennamaÖZKuzeybat# Libya'dan toplanan toprak örneklerinin olas# uzun mesafeli atmosferikta/#n#m sürecinde, tozlar#n içerdi i bakteri ve mantarlar#n su ile temas# sonras#ndaortama ç#kard#klar# okzalat#n, kil mineralinin yap#s#nda bulunan demiri, belirli ko/ullaralt#nda, bulut içerisinde güne/ enerjisinin de etkisi ile fotokimyasal indirgenmeyesokup kullan#labilir demir üretip üretmeyece i incelenmek istenmi/tir. yonKromatografi ve Atmomik Absorpsiyon cihazlar# kullan#larak yap#lan analizler ileörneklerdeki element ve anyonlar#n da #l#m# incelenmi/tir. Bölgedeki topraklar#nyüksek oranlardaki sülfat içeri i bu bölge üzerinden geçerek Orta Do u'ya ula/anhava kütleleri içerisinde gözlenen ya #/lar#n ve nedeni hakk#nda /üpheler olansülfat#n da kayna # olabilece ini hakk#nda ön bilgiler vermi/tir. Toprak örneklerinin#slanmas# sonras#nda bakteri ve mantarlar taraf#ndan üretimesi beklenen okzalat#nsadece eser miktarlarda ölçülmesi örneklerdeki kil fraksiyonunun azl# # ileaç#klanmaktad#r. Elde edilen sonuçlar#n Google Erath arac#l# # ile elde edilen hassasyer görüntüleri üzerine yerle/tirilmesi sonuçlar#n görsel olarak nas#l de i/ti i hakk#ndayeni bilgiler vermektedir. Ayr#ca, 90 metre çözünürlükteki Say#sal YükseklikHaritalar#n#n kullan#lmas# ile bundan sonra hangi bölgelerden örnekleme yap#lmas#, obölgenin özellikleri ve co rafi konumu hakk#nda detayl# bilgilere ula/#lmas# da olanakl#hale gelmi/tir. Yap#lan deneyler çöl kökenli topraklar#n bitki geli/imini, besin çözeltisikadar destekleyebilece ini bir kez daha göstermi/tir. Az bulunan yeralt# sukaynaklar#n# devereye alan Libya'da bu yeni yakla/#m ile ?organik? tar#m#destekleyebilecek topraklar#n bulunmas# ve ekonomiye kazand#r#lmas# gerekmektedir.Anahtar Kelimeler: Libya, çöl tozlar#, atmosferik ta/#n#mDan#/man: Prof.Dr. A. Cemal SAYDAM, Hacettepe Üniversitesi, Çevre Mühendisli iBölümü, Çevre Mühendisli i Anabilim Dal#ii

Abstract:
THE STUDY OF THE SOME ASPECTS OF LIBYAN SOIL SAMPLESMoftah Mesud BennamaABSTRACTThe possibility of producing reduced iron out of desert dust collected from theNorthwest Libya has been investigated. It has been proposed that during the courseof atmospheric transport the bacterial and fungal content of the dust can produceoxalate that can be used to reduce iron as to form bioavailable iron within the cloudsby the assistance of solar radiation. The elemental and ionic composition of sampleshas been investigated by the use of Ion Chromatography and Atomic AbsorptionSpectroscopy. Relatively high sulfate levels observed within the soil samples mayexplain the unaccounted source of sulfate that has been detected within the rainsamples at Eastern Mediterranean having trajectories swept through the non-industrialized Northern Africa. Trace levels of oxalate observed within the soilsamples may be explained by the high sand content. The use of high resolutionsatellite images for the presentation of the results enhanced understanding of the soilparameters. In addition by the use of 90 meter resolution Digital Elevation Maps itwas possible to gather detailed information about the possible sampling location withgreat geographical accuracy. The vegetative growth experiments carried out bydesert soil samples has confirmed once again that desert soil can support the healthygrowth of vegetation as fertilizer solution. This soil property can be a real asset forLibyan economy as to develop true ?organic farming? while aiming to utilize its scarceunderground water resources.Keywords: Libya, desert dust, atmospheric transport,Advisor: Prof.Dr. A. Cemal SAYDAM, Hacettepe Üniversity, Department ofEnvironmental Engineeringiii