Havaalanı pistlerinde taş mastik asfalt karışımlarının dayanıma etkisi
Resistance effect of stone mastic asphalt mixture on airport runways
Yazar: AHMET UMUTLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAŞAK VARLİ BİNGÖL
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Aşınma = Wear ; Hava alanları = Airports ; Marshall deney yöntemi = Marshall experiment method ; Tane büyüklüğü = Grain growth ; Taş mastik asfalt = Stone mastic asphalt

Özet:
Bu çalışmada; havaalanı pistlerinde aşınma tabakası olarak kullanılan taş mastik asfaltın dayanıma etkisi Marshall Yöntemi ile belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmada kullanılan gradasyonlar, Karayolları Teknik Şartnamesinde belirtilen limitler dahilinde belirlenmiştir. Yapılan çalışmada şartname alt limiti, üst limiti, limitlerin ortalamaları, aynı gradasyonda farklı kayaç türleri, farklı kayaç türlerinin karışım gardasyonları hazırlanarak Marshall yöntemi ile stabilite, akma, hava boşluğu, agregalar arası boşluk, bitümle dolu boşluk oranı, briket yoğunlukları hesaplanarak karşılaştırmalar yapılmıştır. Ayrıca agrega ve bitüm temel deneyleri yapılarak özellikleri belirlenmiştir.
Çalışmada ana malzeme olarak bazalt kullanılmış, karışım gradasyonlarında filler malzemesi olarak kalker kullanılmıştır. Yapılan deneylerde, bitümlü sıcak karışım aşınma tabakası için belirlenen stabilite değerlerine bazı karışımlarda ulaşıldığı, bazalt malzemenin kalker malzemesine göre daha iyi sonuç verdiği, dane büyüklüğü dağılımında iri malzemenin ince malzemeye nazaran daha düşük sonuçlar verdiği, Marshall tokmağı ile hazırlanan briketlerde kalker malzemesinin bazalt malzemesine göre daha fazla kırılmaların olduğu bu durumun gradasyonu değiştirdiği görülmüştür. Maksimum dane boyutu ve nominal maksimum dane boyutu aynı olan ve şartname limitleri ortalaması alınarak hazırlanan yoğun dereceli asfalt karışımı, taş mastik asfalta göre stabilite ve akma değerleri olarak daha iyi performans göstermiştir.

Abstract:
In this study; the effect of stone mastic asphalt used as wearing surface on airport runways on strength was tried to be determined by Marshall Method. The gradations used in the study were determined within the limits specified in the Karayolları Teknik Şartnamesi (Highway Technical Specifications). In the study, the lower limit of the specification, the upper limit, the averages of the limits, different rock types in the same gradation, mixture gradations of different rock types were prepared and comparisons were made by calculating stability, yielding, air gap, inter-aggregate voids, bitumen-filled void ratio, briquette densities by Marshall Method. In addition, aggregate and bitumen foundation tests were performed and their properties were determined.
Basalt was used as the main material in the study, and limestone was used as filler material in the mixture gradations. In the experiments, it was observed that the stability values determined for the bituminous hot mix wearing surface were reached in some mixtures, the basalt material gave better results than the limestone material, the coarse material gave lower results in the grain size distribution than the fine material, in the briquettes prepared with Marshall rammer, the limestone material had more breaks than the basalt material and that this situation changed the gradation. Dense grade asphalt mixture, which has the same maximum grain size and nominal maximum grain size and was prepared by taking the average of the specification limits, showed better performance in terms of stability and yield than stone mastic asphalt.