Muhasebe meslek örgütlerinin kurumsallaşma algıları üzerine bir araştırma
A research on the institutionalization perceptions of professional accountancy organizations
Yazar: ADEM KOCATÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NAMIK KEMAL ERDEMİR
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kurumsallaşma = Institutionalization ; Mesleki örgütlenme = Career Organization ; Muhasebe = Accounting ; Muhasebeci = Accountant ; Web siteleri = Web sites ; İçerik analizi = Content analysis

Özet:
Ekonomilerin gelişmişlik düzeyi, sektörlerin üretim hacimlerinin yanında rekabet güçlerine bağlıdır. Ancak bu bileşenler, teknolojik gelişmişlik düzeyleri ve bilgiyi üretebilme, yönetebilme ve etkin bir şekilde kullanabilme yetenekleri ile daha anlamlı hale gelecektir.   Ayrıca uygun maliyetler ile sağlanan fonların uygun varlıklarda değerlendirerek kârlılıklarını artırmaları da oldukça önemlidir. Bu ise sosyal sorumluluk sahibi, güvenilir işletmeler olmalarını gerektirmektedir. Böylece tüm karar alıcılar için güvenilir bir firma algısı ile süreçte başarı elde edebileceklerdir. Kurumsallaşma süreci de bu amaca yönelik yapısal değişimleri sağlamaktadır. Kurumsallaşma ile birlikte hesap verebilir, âdil, sosyal sorumluluk sahibi ve şeffaf bir yönetim anlayışı ortaya çıkacak ve işletmenin potansiyelini değerlendirmesi için eşsiz fırsatlar ortaya çıkacaktır. Muhasebe ise kurumsallaşma noktasında en önemli araçlardan birisidir. 
Toplumsal gelişmişlik düzeyi geleneksel olarak kişi başına düşen milli gelirle ölçülmekteydi. Bugün bu yaklaşımın geçerliliği tartışılmakta ve bunun yerine parasal olmayan değerler konulmaktadır. Çünkü günümüzde bilgi, nitelikli insan gücü, sürdürülebilir kalkınma ve kurumsallaşma gibi değerler tüm dünyada ön planda tutulmaktadır.
Örgütlerde kurumsallaşma sosyal ve ekonomik hayatın gelişmesini sağlayan biryandan da şeffaflık, adalet ve kontrol mekanizmalarının sağlıklı işleyişine olanak tanıyan önemli bir faktördür. Örgütlerde kurumsallaşmanın amacı, organizasyon yapılarını sistemli bir hale getirmek, örgütün yaşanan gelişme ve yenilikleri kaçırmasına mani olmak, örgüt faaliyetlerini belli standartlara sokmak ve öngörülebilir bir düzen oluşturarak organizasyonun itibarını ve kalıcılığını sağlamaktır. 
Muhasebe meslek örgütlerinde kurumsallaşma olgusu muhasebenin ortaya çıkışından itibaren toplumsal gelişime olan katkısı düşünüldüğünde incelemeye değer bir konu olarak görülmektedir. Bir kamu hizmeti nazarıyla bakıldığında muhasebe meslek odalarının, yönlendirici bir role sahip olarak aynı zamanda toplumun her kesiminden paydaşları etkileyen önemli bir kontrol işlevinin de olduğu söylenebilir. 
Bir sivil toplum kurumu olarak muhasebe meslek örgütlerinin kurumsallaşma algıları üzerine yapılan araştırmaları konu alan bu çalışmada, muhasebe ve muhasebecilik kavramlarının tanımlarından yola çıkarak, tarihsel süreci, fonksiyonları ve kurumsallaşmanın neden gerektiği konuları incelenerek meslek odalarının kurumsallaşma algıları üzerine bir araştırma yapılmıştır. Araştırmada aynı zamanda muhasebe meslek odaları kurumsal web siteleri kurumsallık açısından incelenmiş ve misyon-vizyon temelli içerik analizi yapılarak elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir. Çalışma sonucunda bir çıkarıma varabilmek için; muhasebe meslek odaları başkanları ile yapılan anket çalışması, kurumsal web sitelerinin nicel ve nitel olarak ele alınması ve ortaya konulan misyon-vizyon beyanlarının içerik analizi incelenmiştir.
Muhasebe meslek mensupları ve meslek odaları üzerine yapılan araştırmalara bakıldığında araştırmacıların genellikle mesleki uygulamalar, mesleki sorunlar ve meslek etiği konularına eğilmiş oldukları anlaşılmaktadır. Buna mukabil meslek mensuplarının ait oldukları meslek odalarının kurumsallaşma seviyeleri üzerine daha az çalışma yapıldığı görülmüştür. Özellikle meslek odalarının kurumsal web sitelerinin incelendiği çalışmaya nadir rastlanılmıştır. Çalışmamızın en özgün tarafı meslek odalarının web sitelerinin detaylı incelenmiş olmasıdır.

Abstract:
The development level of the economies depends on the production volumes of the sectors as well as their competitive power. However, these components will become more meaningful with their technological development levels and their ability to produce, manage and use information effectively.  Moreover, it is very important to increase the profitability of the funds provided with reasonable costs by utilizing them in suitable assets. This requires them to be socially responsible and reliable enterprises. Thus, they will be able to achieve success in the process with the perception of a reliable company for all policy makers. The institutionalization process also provides structural changes for this purpose. By means of institutionalization, an accountable, fair, socially responsible and transparent management approach will appear and unique opportunities will also appear for the enterprise to evaluate its potential. Accounting is one of the most important tools at the point of institutionalization.
Social development level has traditionally been measured by per national income. Today, the validity of this approach is discussed, and non-monetary values are substituted for it. This is because, today values such as knowledge, qualified manpower, sustainable development and institutionalization are prioritized all over the world.
Institutionalization in organizations is an important factor that enables the development of social and economic life, which also enables the healthy functioning of transparency, justice and control mechanisms. The purpose of institutionalization in organizations is to systematize organizational structures, to prevent the organization from missing the developments and innovations, to bring organizational activities to certain standards and to ensure the reputation and permanence of the organization by creating a predictable order.
The fact of institutionalization in accounting professional organizations is seen as a topic worth examining when considering its contribution to social development since the emergence of accounting. From a public service point of view, it can be mentioned that professional accountancy chambers have a guiding role and an important control function that also affects stakeholders from all segments of society.
In this study, which focuses on the researches on the institutionalization perceptions of professional accountancy organizations as a non-governmental institution, a research has been conducted on the institutionalization perceptions of professional associations by examining the historical process, functions and the reasons why institutionalization is required, based on the definitions of the concepts of accounting and accountancy. At the same time, the corporate websites of professional accounting chambers were examined in terms of institutionalism and the results obtained by doing mission-vision-based content analysis were evaluated. In order to reach an inference as a result of the study; the survey conducted with the heads of professional accounting chambers, the quantitative and qualitative handling of corporate websites and the content analysis of the mission-vision statements revealed were examined.
Considering the researches on professional accountants and professional associations, it is understood that researchers generally focus on professional practices, professional problems and professional ethics. On the other hand, it has been observed that less work has been done on the institutionalization levels of professional associations to which members of the profession belong. It is extraordinary to find a study examining the corporate websites of professional associations in particular. The most original aspect of our study is that the websites of trade associations were examined in detail.