Yön dergisi ve Türk dış politikası
Yön magazine and Turkish foreign policy
Yazar: MERT DİKİCİ
Danışman: PROF. DR. GENCER ÖZCAN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu çalışma, haftalık Yön dergisinin dış politika konularındaki görüşlerini incelemek üzere hazırlanmıştır. Türkiye siyasi tarihinin belirli bir dönemini incelemek isteyenler vakitlerinin bir kısmını Yön dergisine ayırmak zorunda kalacaklardır. Zira bir aydın hareketi olarak doğan Yön, altmışlı yıllar boyunca Türkiye düşün hayatında önemli bir yer teşkil etmiştir. Bu önemi nedeniyle araştırmacılar, Yön dergisini ve yazarlarını konu alan önemli çalışmalar yapmışlardır. Ancak Yöncülerin doğrudan Türkiye dış politikasına yönelik görüşlerini yansıtan yeterli araştırmanın yapıldığını söylemek mümkün değildir. Çalışma, bu eksikliği giderme çabası taşımaktadır.Sol eğilimli aydınları bir araya getiren Yön, Türkiye dış politikasının genel eğilimlerine yönelik radikal denilebilecek eleştirilerde bulunmuştur. Siyasi bağımsızlığın yanında ekonomik bağımsızlığın da büyük önem taşıdığını belirten ve bunu `tam bağımsızlık' şeklinde formüle eden Yöncüler, Türkiye'nin karşı karşıya bulunduğu temel sorunların Batı ittifak sistemine olan bağımlılığından kaynaklandığını ileri sürmüşlerdir. Yöncülere göre, Türkiye'nin Batı ittifak sistemine olan bağımlılığı, bağımsızlık temelinde şekillenen kuruluş felsefesiyle çatışmaktadır. Yöncüler, bu bağımlılıktan kurtulabilmek için, Ankara'nın dış politika alanında radikal bir değişikliğe gitmesi gerektiğini ileri sürmüşlerdir. Bu yeni yönelimin önemli unsurlarından biri Sovyetler Birliği ile yakın ilişkiler kurulmasıdır. Yöncülere göre, uluslararası siyasette gittikçe ağırlığını hissettiren Üçüncü Dünya ise Türkiye'nin dikkate alması gereken bir gerçektir. Emperyalizme karşı ilk mücadeleyi yürüten Türkiye, azgelişmiş ülkelerin verdiği siyasi ve ekonomik bağımsızlık savaşını desteklemelidir. Türkiye'nin sorunlarının bu ülkelerin yaşadığı sorunlardan farklı olmadığının altını çizen Yöncüler, Üçüncü Dünyanın kalkınma çabalarının Türkiye için de bir örnek olabileceğini ileri sürmüşlerdir.Kısacası, Yön'ün başlattığı dış politika tartışmaları, sonraki dönemlerde dile getirilen yaklaşımların ve kavramların şekillenmesinde önemli rol oynamıştır.

Abstract:
The thesis attempts to elaborate Yön, the weekly that had been published in thelatter part of the sixties. Since Yön is known for having brought about lasting influence onTurkish intelligentsia and youth of the sixties, researchers, who aim to examine thisperiod of Turkish politics, are required to spare considerable time for Yön. Althoughscores of studies on Yön have been published, it is hard to say that these studies directlydealt with Yön?s perspectives on foreign policy and world affairs. The study aims torecover this shortcoming revisiting the whole collection of the weekly giving dueattention to their historical context.The Yön that brought young yet influential left oriented intellectuals of the sixtiestogether developed a critical approach to Turkey?s official foreign policy. Theyhighlighted problems of Turkish economy that, they argued, had been induced by westernimperialism. Yön columnists severely criticized Turkey?s political establishment on thegrounds that they were acting as the agents of imperial policies and ignoring genuineinterests of the majority. In order to cope with the problems of dependence, Yön groupoften suggested a radical foreign policy re-orientation for Ankara. Part and parcel of thisre-orientation was the betterment of bilateral relations with the Soviet Union, whichwould run counter to or severely undermine official policy formulations.The emerging third world, most notably the movement for non-aligned countries,was another aspect of changing world affairs that, the Yön group argued, Turkish foreignpolicy makers should take into consideration. They also underlined that, having foughtthe first war of independence against the western imperialists; it was Turkey?s liability tosupport anti-colonial wars all over the world and also that Turkey should draw lessonsfrom their development strategies. The group therefore paid attention to anti colonialstruggles all over the world and debated their relevance for Turkish case.As a consequence, Yön group succeeded to initiate a lively foreign policy debatein which future concepts and approaches have been shaped.