Sofralık amaçlı sultani çekirdeksiz üzüm yetiştiriciliğinde gölgeleme-örtü materyali uygulamalarının hasadı geciktirme ve üzüm kalitesine etkisi
Effect of shading-covering material applications on grape quality and delay harvest at table grape growing of sultani çekirdeksiz cultivar
Yazar: METİN KESGİN
Danışman: DOÇ. DR. RÜSTEM CANGİ
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bağcılık = Viticulture ; Ekonomik analiz = Economic analysis ; Gölgeleme = Shading ; Hasat = Harvesting ; Işık yoğunluğu = Light intensity ; Kurşuni küf = Gray mould ; Örtü malzemeleri = Covering materials ; Üzüm = Grape

Özet:
2009 ve 2010 yıllarında Manisa-Merkez koşullarında gerçekleştirilen bu çalışmada, sofralık üzüm yetiştiriciliğinde gölgeleme ve örtü materyallerinin etkisi araştırılmıştır. Sultani Çekirdeksiz üzüm çeşidine ait asmalar, ben düşme döneminden 20 Ağustos'a kadar üç farklı yoğunlukta (%35, %55, %75) filelerle gölgeleme yapılmıştır. Daha sonra asmalar, Eylül ayından hasada kadar dört farklı örtü materyali (şeffaf polietilen, mogul, kanaviçe, lifepack) ile örtülmüştür . Olgunlaşma periyodunda, gölgeleme oranı arttıkça ışık miktarı azalmıştır , SÇKM artışı ile gölgeleme oranları arasında ters bir ilişki saptanmıştır. Örtü uygulamalarında hasat açıkta yetiştiriciliğe göre 38 ile 64 gün arasında gecikmiştir. İki yıllık ortalama değerlere göre toplam verim, 1826 kg/da ile 2290kg/da; satılabilir verim ise 1129 kg/da ile 1842 kg/da arasında değişmiştir. Satılabilir verim kontrol ve %35 gölgeleme+PK uygulamasında en düşük olarak belirlenmiştir. Gölgeleme uygulamaları bir yıl sonraki göz verimliliğini olumsuz yönde etkilemiştir. Üretim modellerine ve yıllara göre, hasatta SÇKM % 17,6 - % 23,4; toplam asitlik 4,08 g/l- 6,34 g/l; olgunluk indisi 31,5-49,8; tane ağırlığı ise 2,3 g - 3,9 g ve tanenin saptan kopma direnci 390,8 g - 483,1 g arasında değişmiştir. Gölgeleme ve örtü uygulamalarının budama odunu ağırlığını olumsuz yönde etkilemiştir. Hastalık şiddeti (Botrytis cinerea) en fazla kontrol asmalarında tespit edilmiştir. Yağmurların etkisiyle gelişen kurşuni küf (Botrytis cinerea) hastalığı hasat tarihini belirleyici kriter olmuştur. En düşük hastalık şiddeti lifepack örtüsü altındaki üzümlerde saptanmıştır. Bir dekar bağ alanında değişken masraf üretim modellerine göre 788,1 TL/da ile 1729,10 TL/da arasında değişmiştir. En düşük maliyet açıkta yetiştiricilikte, en masraflı üretim %75 gölge+lifepack örtü uygulamasında saptanmıştır. %55 gölgeleme+Lifepack ve kanaviçe uygulamaları, net kar açısından ilk sıralarda yer almıştır. Kontrol, %35+PK ve %75+ŞPÖ üretim modelleri, net karlılık hesabında zararın yüksek olduğu üretim modelleri olmuştur. Özellikle %75'lik gölgeleme gerek masraf gerekse sürdürülebilir verimlilik açısından (düşük göz verimliliği) önerilmemiştir. Üretim masrafları toplamı açısından en yüksek (2144 TL/da) ikinci model olan %55+lifepack uygulaması, satılabilir üzüm miktarının fazla olması, üzümün en geç dönemde hasat edilmesi ve fiyatların en yüksek olduğu dönemde satılması nedeniyle en ideal üretim modeli olmuştur.

Abstract:
In this study performed in Manisa contion during 2009 and 2010, we investigated the effect of shading and cover material aplications on the table grape growth. The vines of Sultani Çekirdeksiz grape cultivar were covered with three different levels (35%, 55%, 75%) shading nets from the veraison period to the beginning of August twenty. Vines were covered with four different cover material (transparent polyethylene, mogul, polypropen cross-stitch, Lifepack) from September to harvesting time. In the ripening period, the amount of light decreased with increase of shading. There was an inverse relationship between TSS rates to shadowing rates in ripening period. The harvesting was delayed in covering aplications from 38 to 64 days in the open field. Shading applications adversely affected the bud efficiency of the next year. Accord ing to the values of the two-year average, total yield ranged between kg/da 1826 and kg/da 2290; marketable yield was kg/da 1129 and kg/da 1842. The lowest marketable yields were obtained from control and 35% shading+ polypropen cross-stitch applications. According to production models and years, at harvest, TSS were ranged in 17.6% - 23.4%, total acidity in 4.08 g/l- 6.34 g/l; maturity index in 31.5 - 49.8, the berry weight in 2.3 g - 3, 9 g and tensile resistance of berry in 390.8 g - 483.1 g. Shadowing and cover practices have negatively affected the weight of pruning wood. Severity of disease (Botrytis cinerea) were the most in vines of control treatment. The grapes under lifepack covering material were determined the lowest disease severity. The costs to establish one decare vineyard in the field according to the variable of production models ranged from TL/da 788.1 to TL/da 1729.1. While the lowest cost in the open field growing, the most expensive production was in 75% shade + lifepack cover. 55% shading + lifepack and polypropen cross-stitch applications have taken first place in terms of net profit. Control, 35% shading+ polypropen cross-stitch and 75% shading+ transparent polyethylene production models, models of the net profit calculation is the damage has been high. 75% shading, especially in terms of both cost efficiency and sustainable (bud efficiency) productive is not recommended. Despite its highest production costs of 55% + Lifepack application(second model), it can be recommended as an ideal production model for marketable grapes, delayed harvesting period and higher price in market.