Eklem ağrısı ile başvuran hastalarda adım adım romatolojik hastalığa yaklaşım
Step-by-step approach to rheumatologic disease in patients presenting with joint pain
Yazar: HATİCE İVEDİ
Danışman: DOÇ. DR. HAFİZE EMİNE SÖNMEZ
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Çocuk Romatoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş-Amaç: Genel pediatri ya da çocuk acil polikliniğe başvuran hastaların yaklaşık 
%10' unu kas iskelet sistemi yakınmaları ile başvurmaktadır. Bu hastaların ayırıcı tanısı ve 
doğru tanılandırılmaları önemli bir sorun oluşturmaktadır. Bu çalışmada eklem yakınması 
olan çocukların verilerinin incelenmesi ve bu verilere dayanılarak klinisyenlere hastaları 
değerlendirirken yardımcı olabilecek bir karar ağacı oluşturulması hedeflenmiştir.  
Yöntem: Bu çalışmaya Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Romatoloji ve 
Çocuk Acil polikliniğine 1 yıl boyunca eklem ağrısı ile ilk defa başvuran 0-18 yaş arasındaki 
463 hasta dahil edildi ve hasta verileri prospektif olarak incelendi. Her hasta aynı sorgulama 
formu ile sorgulandı. Elde edilen veriler doğrultusunda 2 tane karar ağacı oluşturuldu. 
Bulgular: Tüm hasta verilerinin incelendiği ilk modelde artrit varlığında 
oligoartiküler veya poliartiküler tutulum olması romatizmal hastalık tanısı için %95,3 
oranında duyarlılığa sahipken monoartrit varlığı romatizmal hastalık içn %58,4, non
romatizmal hastalık için %41, 6 duyarlı idi. Bu durumda ateş varlığı ve şikayet süresi ayırıcı 
tanıda önem kazanmaktaydı. Ateş varsa ve şikayet süresi 6 haftadan kısa ise romatizmal 
hastalık tanısı alma olasılığı %74,3 iken ateş yoksa non-romatizmal hastalık tanısı alma 
olasılığı %25,7 idi. İkinci modelde ise kronik eklem yakınması varlığında yardımcı olacak 
algoritmalar için karar ağacı modelleri kullanıldı. Bu durumda ateş varlığı romatizmal 
hastalık tanısı için %91,8 oranında duyarlılığa sahipken ateşin olmaması durumunda sabah 
tutukluğu varlığı ayrıcı tanıda önem kazanmaktaydı. Ateş yoksa ve sabah tutukluğu varsa 
romatizmal hastalık tanısı alma olasılığı %70,4 iken yoksa non-romatizmal hastalık tanısı 
alma olasılığı %29, 6 idi.  
Sonuç: Sonuçlara göre romatizmal olmayan durumlar polikliniklerin büyük bir 
bölümünü oluşturuyordu. Kas-iskelet sistemi şikayetlerinin ayırıcı tanısını yaparken 
klinisyenlerin bu durumların farkında olmalıdır. Tanıya yardımcı olacak algoritmaların 
geliştirilmesi bu nedenle önemlidir. 
Anahtar Kelimeler: Eklem ağrısı, Çocuk hastalar, Romatizmal hastalıklar

Abstract:
Introduction-Purpose: Approximately 10% of patients presenting to general 
pediatrics or pediatric emergency outpatient clinics present with musculoskeletal 
complaints. Differential diagnosis and accurate diagnosis of these patients constitute an 
important problem. The aim of this study was to analyze the data of children with joint 
complaints and to create a decision tree based on these data to help clinicians in the 
evaluation of patients. 
Method: In this study, 463 patients aged 0-18 years who presented to Kocaeli 
University Faculty of Medicine, Pediatric Rheumatology and Pediatric Emergency 
outpatient clinics for the first time with joint pain for 1 year were included and patient data 
were prospectively analyzed. Each patient was questioned with the same questionnaire. Two 
decision trees were created in line with the data obtained. 
Results: In the first model in which all patient data were analyzed, the presence of 
oligoarticular or polyarticular involvement in the presence of arthritis had a sensitivity of 
95.3% for the diagnosis of rheumatic disease, while the presence of monoarthritis was 58.4% 
sensitive for rheumatic disease and 41.6% sensitive for non-rheumatic disease. . In this case, 
the presence of fever and duration of complaints were important in the differential diagnosis. 
If fever was present and the duration of complaint was shorter than 6 weeks, the probability 
of diagnosis of rheumatic disease was 74.3%, whereas if fever was absent, the probability of 
diagnosis of non-rheumatic disease was 25.7%. In the second model, decision tree models 
were used for algorithms to help in the presence of chronic joint complaints. In this case, the 
presence of fever had a sensitivity of 91.8% for the diagnosis of rheumatic disease, while 
the presence of morning stiffness in the absence of fever was important in the differential 
diagnosis. In the absence of fever and the presence of morning stiffness, the probability of 
rheumatic disease diagnosis was 70.4%, while the probability of non-rheumatic disease 
diagnosis was 29.6%. 
Conclusion: According to the results, non-rheumatic conditions constituted a large 
proportion of outpatient clinics. Clinicians should be aware of these conditions when making 
the differential diagnosis of musculoskeletal complaints. The development of algorithms to 
aid diagnosis is therefore important. 
Keywords: Joint pain, Pediatric patients, Rheumatic diseases