Eğitimde inovasyon yetkinlikleri: İnovasyon yetkinlikleri ölçeğinin geliştirilmesi ve uygulanması
Innovation competencies in education: Development and use of the innovation competencies scale
Yazar: MEDİNE ÇELİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLÇİN MUTLU
İzmir Demokrasi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim hizmetleri = Education services ; Eğitim sektörü = Education sector ; Eğitim sistemi = Education system ; Yenilikçi iş davranışı = Innovative work behavior ; Yenilikçilik = Innovativeness ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İnovasyon = Innovation

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı eğitim fakültesi öğrencilerinin inovasyon yetkinliklerini ölçmeye yönelik bir İnovasyon Yetkinlikleri Ölçeği'nin (İYÖ) geliştirilmesi ve uygulanmasıdır. Bu araştırma kapsamındaki ölçek geliştirme sürecinde FINCODA (Framework for Innovation Competencies Development and Assesment/İnovasyon Yetkinlikleri Geliştirme ve Değerlendirme Çerçevesi) Ölçeği'nin boyut ve göstergeleri temel alınmıştır. Mevcut çalışma bağlamında üç ardışık çalışma yürütülmüştür. İlk iki çalışma pilot uygulama mahiyetinde iken, üçüncü çalışma asıl çalışma niteliğini taşımaktadır. İlk iki çalışma bağlamında soru havuzundan maddeler eksiltilerek asıl çalışma öncesi İYÖ'nün son hali verilmiştir. İYÖ'nün geliştirilmesinde ilk pilot çalışma için 51 maddelik bir soru havuzu oluşturulmuştur ve bu ilk pilot uygulama için 183 adet eğitim fakültesi öğrencisi çalışmaya dâhil edilmiştir. Toplanan veriler Açımlayıcı Faktör Analizine tabi tutulmuştur ve analiz sonuçlarına göre İYÖ beş alt boyutlu 29 maddeden oluşan bir ölçme aracı halini almıştır. İkinci pilot uygulama için bu kez 180 öğretmen adayı çalışmaya dâhil edilmiştir ve edinilen veriler bu kez MPlus (Versiyon 7.4) programı ile Doğrulayıcı Faktör Analizine (DFA) tabi tutulmuştur. DFA sonuçlarına göre, 29 maddelik ölçekten iki adet maddenin düşük bir güvenirlik katsayısı ve faktör yükü gösterdikleri tespit edilmiştir ve bu iki adet maddenin nihai ölçek formunda yer almamasına karar verilmiştir. Üçüncü ve son asıl çalışma için bu kez 27 maddeden oluşan ölçek formu eğitim fakültesinde öğrenimine devam eden 399 üniversite öğrencisine uygulanmıştır. Bu son uygulamaya ait Mplus (Versiyon 7.4) ile gerçekleştirilen DFA sonuçlarına göre her bir maddenin yapısal modelle uyumlu olduğu ve yeterli güvenirlik katsayısına sahip olduğu gözlemlenmiştir. Bu bağlamda, araştırma bulguları İYÖ'nün eğitim fakültesi öğrencilerinin inovasyon yetkinliklerini ölçmede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak kullanılabileceğini ortaya koymuştur. Asıl çalışma verileri üzerinde ayrıca öğrencilerin inovasyon yetkinlik düzeylerini tespit etmek amacıyla betimsel istatistiksel analizler yapılmıştır. Betimsel analizlere ait sonuçlar öğrencilerin inovasyon yetkinlikleri düzeylerinin yeterli fakat üst yüksek düzeyde olmadığını göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: İnovasyon, inovasyon yetkinliği, eğitimde inovasyon, yenilikçi davranış, faktör analizi

Abstract:
The main aim of this study is to develop and implement an Innovation Competencies Scale (ICS) for measuring the innovation competencies of the educational faculty students. The relevant dimensions and indicators of FINCODA (Framework for Innovation Competencies Development and Assessment) scale guided the scale development process of this study. Three subsequent studies were carried out within this research. The first studies were pilot studies while the third study was named as the main study. As a result of the first two pilot studies, some items were omitted so that the ICS took its final form for the main study. The development of the ICS started with the derivation of an item pool of 51 items to be used for the first pilot study and 183 student teachers from the faculty of education participated in this first study. The data gathered in this study was subjected to Exploratory Factor Analysis and the results from this analysis yielded a 29-item scale of a total of five sub-factors. A total of 180 student teachers this time were involved in the second pilot study and the data gathered were subjected to Confirmatory Factor Analysis (CFA) through MPlus (Version 7.4). The results from the CFA revealed that two out of 29 items showed low reliability coefficients and loadings into their factors thus leading them to be omitted from the final form of the instrument. For the third and the last study, the scale composed of 27 items was responded by 399 student teachers from the faculty of education. The CFA results from this last study analyzed by means of MPlus (Version 7.4) indicated that the items showed a good model fit along with acceptable reliability coefficients. In this essence, the results from this research indicated that the ICS could be utilized as a valid and reliable instrument to measure the innovation competencies of the education faculty students. Descriptive statistics analyses were also employed to investigate the innovation competencies levels of the students on the main study data. The results from these descriptive statistics analyses also showed that the innovation competencies of the students were at sufficient but not at high levels.
Key words: Innovation, innovation competency, innovation in education, innovative behavior, factor analysis