Farklı içerikli ticari kuru köpek mamalarının klasik ve ın vitro yöntemlerle sindirilebilirliklerinin ve kalitelerinin belirlenmesi
Determination of qualities and digestibilties of dry dog foods with different content by total collection and in vitro fermentation parameters
Yazar: OĞUZHAN KAHRAMAN
Danışman: PROF. DR. FATMA İNAL
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Hayvan besleme = Animal feeding ; Köpek mamaları = Dog foods ; Köpekler = Dogs ; Sindirilebilirlik = Digestibility ; Sindirim = Digestion

Özet:
Piyasada çok çeşitte ticari kuru köpek maması bulunmaktadır, fakat köpek mamalarının sindirilebilirlikleri hakkındaki bilgiler kısıtlıdır. Bu çalışmada farklı içerikli tahıllı ve tahılsız kuru ticari köpek mamalarının klasik ve in vitro yöntemle sindirilebilirliklerinin değerlendirilmesi ve in vitro fermentasyon parametreleri ile desteklenerek karşılaştırılması amaçlanmıştır. 14 adet tahıllı (7 adet tavuklu-tahıllı, 7 adet kuzu etli-tahıllı) ve 7 adet tahılsız mama olmak üzere 21 farklı mama üzerinde çalışılmıştır. Çalışmada 1-3 yaşında karışık cinsiyette toplam 12 adet ergin Golden retriever ırkı köpek kullanılmıştır.
Klasik sindirim denemelerinin sonucunda kuzu etli-tahıllı mamalar en yüksek kuru madde (p<0,05), organik madde (p<0,001) ve ham selüloz sindirilebilirliğine sahiptir (p<0,001). Tahıllı-tahılsız grup değerlendirilmesinde de tahıllı mamalar daha yüksek ham selüloz sindirilebilirliğine (p<0,001), tahılsız mamalar ise daha yüksek ham yağ sindirilebilirliğine sahiptir (p<0,001). Dışkı skoru karşılaştırılmasında gruplar arası farklılıklar önemsizdir (p>0,05). 
Sindirim sıvılarındaki kısa zincirliği yağ asitleri (toplam, asetik, propiyonik asit, bütirik asit) molariteleri için gruplar arası farklılıklar önemsizdir (p>0,05). In vitro organik madde sindirilebilirliği (IVOMS) bakımında tahıllı mamalar daha yüksektir (p<0,05). Klasik yöntemle belirlenen organik madde sindirilebilirliği ile 24. saat IVOMS (r=-0,054) ve 48. saat IVOMS (r=-0,061) ilişki yoktur. Gruplar arası pH değişimleri önemsizdir (p>0,05). Toplam gaz üretimleri bakımından tahıllı-tahılsız mama değerlendirilmesinde tahıllı mamalar daha yüksek değere sahiptir (p<0,05). Amonyak üretimi değerlendirilmesinde gruplar arası farklılıklar istatistiksel açıdan önemsizdir (p>0,05).
Bu tez çalışması genel olarak değerlendirildiğinde tahıllı mamaların tahılsız mamalardan daha çok sindirildiği ve köpekler için daha faydalı olduğu söylenemez. Tahıl dışında köpek maması formülasyonlarına katılan nişasta kaynakları ile ilgili çalışmalar mevcuttur fakat ticari tahılsız köpek mamalarının kalitelerinin değerlendirilmesi hakkında daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır.

Abstract:
There is a wide range of commercial dry dog food available on the market, but information on the digestibility of dog foods is limited. In this study, it was aimed to evaluate the digestibility of commercial dry dog foods with grain and grain-free which contains different ingredients by classical and in vitro methods and to compare them with supportive in vitro fermentation parameters. Twenty-one different foods including 14 foods with grain (7 chicken-grain, 7 lamb-grain) and 7 grain-free foods were investigated. A total of 12 adult Golden retriever breed dogs of 1-3 years of age were used in the study.
As a result of total collection trials, lamb-grain foods had the highest dry matter (p<0,05), organic matter (p<0,001) and crude fibre digestibility (p<0,001). In foods with grain and grain-free group evaluation, foods with grain had higher crude fibre digestibility (p<0,001) and grain-free foods had higher crude fat digestibility (p<0,001). Differences between the groups were insignificant in the comparison of stool consistency scores (p>0,05). 
In the evaluation of short chain fatty acids (total, acetic, propionic acid, butyric acid) differences between the groups were not significant (p>0,05). In vitro organic matter digestibility (IVOMD) was higher in food with grain (p<0,05). There is no correlation between organic matter digestibility determined by classical total faeces collection method and IVOMD (r=-0,054) at 24 hours and IVOMS (r=-0,061) at 48 hours. pH changes between groups were not significant (p>0,05). In terms of total gas production, foods with grain had higher gas production than grain-free foods had (p<0,05). Differences between groups were not statistically significant in the assessment of ammonia production (p>0,05).
When this study of thesis is evaluated in general, foods with grain are more digested than grain-free foods and it could not be said that grain-free foods are more beneficial for dogs. There are studies on starch sources involved in dog food formulations other than grains, but more studies are needed to assess the quality of commercial grain-free dog foods.