Özel öğrenme güçlüğü tanısına sahip kaynaştırma öğrencilerinin sınıftaki sosyal uyumlarına yönelik öğretmen görüşlerinin incelenmesi
Examination of teacher's opinions on the social adaptation in the classroom of inclusive with specific learning disabilitiy diagnosis
Yazar: DAMLA ÖZDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE TUBA CEYHUN
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Sosyal uyum = Social adjustment ; Sınıf içi davranışlar = In-class behaviors ; Sınıf içi çalışmalar = In-class works ; Uyum = Adaptation ; Uyum = Adjustment ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; Özel öğrenme bozukluğu = Special learning disorder ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Özel Öğrenme Güçlüğü (ÖÖG) tanısına sahip öğrencilerin kaynaştırma sınıflarındaki  sosyal uyumlarına ilişkin öğretmen görüş ve önerilerinin belirlenmesidir. Nitel araştırma yöntemlerine göre durum çalışması modeline göre tasarlanan araştırma kapsamında; İstanbul ili Büyükçekmece ilçesine bağlı kaynaştırma okullarında 1. Kademede görev alan on iki sınıf öğretmeni ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Görüşmelerden elde edilen verilere içerik analizi yapılarak ana tema ve alt temalar oluşturulup bulgulara ulaşılmıştır. 
Araştırmaya katılan kaynaştırma öğretmenlerinin görüşleri incelendiğinde; ÖÖG tanılı öğrencilerin sınıf içi ve sınıf dışı etkinliklere katılımın sınırlı olduğu görülmüştür. Ayrıca sınıftaki diğer öğrencilerin ÖÖG tanısına sahip öğrencilerle sosyal etkileşimlerine yönelik tutumları incelendiğinde; öğrencilerin bir kısmının tanıyı bilmediği; bir kısmının akran etkileşiminde iyi olduğu, sınıf içerisinde ÖÖG tanılı öğrenciye yönelik akran desteğinin yoğun olduğu belirlenmiştir. Bununla birlikte araştırmaya katılan öğretmenlerin çoğu ÖÖG tanılı öğrencinin öğretmenle olan etkileşiminin iyi düzeyde olduğunu; iletişim sorunu yaşamadıklarını belirtmiştir. Kaynaştırma uygulamasına devam eden öğrencilerin ailelerinden yeterli desteğin sağlandığı; akran ailelerinin ise destekleyici bir tutum sergiledikleri ifade edilmiştir. Araştırmaya katılan öğretmenlerin görüşlerine göre öne çıkan diğer sonuç ise okullardaki rehberlik servisi ve destek eğitim odalarının sosyal uyuma yönelik katkı sağlamada sınırlı kaldığıdır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin çoğunluğu diğer destek özel eğitim hizmetlerinin (rehber öğretmen, destek eğitim sınıfı, rehabilitasyon merkezleri vb.) ÖÖG tanılı kaynaştırma öğrencisinin sosyal uyumuna yönelik olumlu katkı sağladığını belirtmiştir.  Araştırmada ÖÖG tanılı öğrencinin sınıf içinde sosyal uyumunda bireysel farklılıklarından dolayı bazen  zorlanabildikleri, bu yüzden  yapılan etkinlikleri kaynaştırma öğrencisine göre bireyselleştirerek uyguladıkları ifade edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarından yola çıkılarak alanyazında uygulayıcılara ve araştırmacılara yönelik kaynaştırma sınıflarında sosyal uyumu desteklemeye yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar kelimeler: Özel Öğrenme Güçlüğü, Sosyal Uyum, Kaynaştırma Eğitimi

Abstract:
The aim of this study is to determine the opinions and suggestions of teachers regarding the social adaptation of students with a diagnosis of Special Learning Disability (SLD) in inclusive classrooms. Within the scope of the research designed according to the case study model according to the qualitative research methods; semi-structured interviews were conducted with twelve primary school teachers working at the 1st level in mainstreaming schools in Büyükçekmece district of Istanbul. The data obtained from the interviews were analyzed by content analysis, and the main themes and sub-themes were formed and the findings were reached.
When the views of the inclusion teachers participating in the research are examined; participation of students with SLD are limited throughout the in-class and out-of-class activities. In addition, when the other students' attitudes of their social  interactions with students having SLD are examined, some of them did not know the diagnosis; peer interaction is quite active and peer support for the diagnosed student is strong in the classroom. However, most of the teachers stated that the interaction of the student with SLD is active and they had no communication problems. Sufficient support is provided from the families of the students who continue the mainstreaming practice. It was stated that peer families demonstrated a supportive attitude. Another result that stands out according to the opinions of the teachers participating in the research is that the guidance service and support training rooms in schools do not contribute to social cohesion, and the indifference of the teachers working in this field is an important problem. The majority of the teachers who participated in the research stated that other support special education services contributed to the social adaptation of the diagnosed student. According to the majority of the opinions expressed, the diagnosed students have difficulties in social adaptation in the classroom due to their individual differences. It was stated that they have applied the activities individually according to the needs of the students. Based on the results of the research, suggestions for practitioners and researchers were presented in the technical literature.

Keywords: Specific Learning Disability, Social Cohesion, Inclusive Education