Psikolojik sermaye ve lider üye etkileşiminin iş becerikliliği ve örgütsel sinerjiye etkisi: Kamu hastanesi örneği
The effect of psychological capital and leader-member exchange on job crafting and organizational synergy: The case of a public hospital
Yazar: SEVGİ DEMİRAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NECMİYE TÜLİN İRGE
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Hastaneler = Hospitals ; Hastaneler-devlet = Hospitals-public ; Lider-üye etkileşimi = Leader-member exchange ; Psikolojik sermaye = Psychological capital ; Yapısal eşitlik modeli = Structural equation model ; Örgütsel sinerji = Organizational synergy ; İş becerikliği = Job crafting

Özet:
İşletmelerin sürdürülebilir rekabet üstünlüğü sağlayabilmeleri ve insan kaynağından etkili biçimde yararlanarak kurumsal hedeflerine varabilmeleri noktasında psikolojik sermaye büyük önem arz etmektedir. Kişilerin sahip oldukları pozitif kapasitelerden özyeterlilik, iyimserlik, umut ve psikolojik dayanıklılığın sinerjik etki ile biraraya gelerek üst düzey yapı olarak kabul edilen psikolojik sermayeyi oluşturduğu bilinmektedir. Lider-üye etkileşim teorisi ise, lider ile işgörenler arasında var olan ilginin temeline yoğunlaşarak bu ilginin işgörenlerin her biriyle türlü seviyelerde oluşmasına yardımcı olmakta ve başta performans gelmek üzere işletmeye dair çok sayıda davranışa etki etmektedir. Psikolojik sermaye ve lider üye etkileşimi kavramlarının en önemli davranışsal çıktıları örgütsel sinerji ve iş becerikliliğidir. Yoğun ve stresli mesai saatleri olan sağlık çalışanları için psikolojik sermayeleri, lider üye etkileşimi ile motivasyonu güçlendirerek, iş becerikliliğini ve örgütsel sinerjiyi destekleyecektir. Bu çalışmanın amacı, sağlık personeline yönelik olarak, lider üye etkileşimi ve psikolojik sermayenin, örgütsel sinerji ve iş becerikliliği etkisini yapısal eşitlik modeli yardımıyla ortaya koymaktır. Analiz sonucunda, lider üye etkileşimi ve psikolojik sermayenin iş becerikliliği ve örgütsel sinerji üzerinde pozitif anlamlı ilişkili olduğu ve psikolojik sermayenin lider üye etkileşimine göre daha güçlü bir etkileyici olduğu belirlenerek ana hipotez kabul edilmiştir. Ayrıca, demografik özelliklere yönelik grup farklılığı sınamalarında, cinsiyet, yaş, medeni durum,eğitim, meslek açısından bazı boyutlar için anlamlı farklılıklar elde edilmiştir. Alt hipotez kısmen sağlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: lider üye etkileşimi, psikolojik sermaye, iş becerikliliği, örgütsel sinerji, yapısal eşitlik modeli

Abstract:
Psychological capital is of great importance for organizations to achieve sustainable competitive advantage and to achieve organizational goals by using human resources effectively. It is known that self-efficacy, hope, optimism and psychological resilience, which are positive capacities in individuals, combine with a synergetic effect to form psychological capital, which is a high-level structure. Leader member exchange theory, on the other hand, focuses on the nature of the relationship between the leader and the employees, ensuring that this relationship takes place at different levels with each employee and affects many behaviors of the organization, especially performance. The most important behavioral outcomes of psychological capital and leader member exchange concepts are organizational synergy and job crafting. It will support job crafting and organizational synergy by strengthening their psychological capital, leader member exchange and motivation for healthcare workers with busy and stressful working hours. The aim of this study is to reveal the effect of psychological capital and leader-member exchange, job crafting and organizational synergy for healthcare personnel with the help of structural equation model. As a result of the analysis, it was determined that psychological capital and leader member exchange were positively related to job crafting and organizational synergy, and psychological capital was a stronger influencer than leader member exchange, and the main hypothesis was accepted. In addition, in the group differences tests for demographic characteristics, significant differences were obtained for some dimensions in terms of gender, age, marital status, education and profession. The sub-hypothesis was partially satisfied.

Keywords: psychological capital, leader member exchange, job crafting, organizational synergy, structural equation model