Çocuklarda astım patogenezinde mikroRNA'ların rolü
Role of microRNA?s in the pathogenesis of asthma
Yazar: LEVENT MİDYAT
Danışman: DOÇ. DR. FİGEN GÜLEN
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Allerjik Hastalıklar Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Astım = Asthma ; Fenotipik anormallik = Phenotypic abnormality ; Çocuklar = Children

Özet:
Astım pek çok hücre ve hücresel elementin rol aldığı, değişik uyaranlara karşı artmış havayolu duyarlılığı ve geri dönüşümlü havayolu obstrüksiyonu ile karakterize kronik enflamatuar bir hastalıktır. Çocukluk çağı kronik hastalıklarının en sık görülenidir. Yıllar geçtikçe prevalansı, morbiditesi, mortalitesi artan bir hastalık haline gelmiştir. Astım, her ne kadar kontrol edilebilir bir hastalık olsa da, hem olumsuz çevre koşulları hem de yaşamsal faktörler nedeniyle birçok hastanın hayatını olumsuz yönde etkilemekte, kullanılan ilaçlar ve hastaneye başvurular nedeniyle ciddi bir ekonomik kayba ve hastaların iş günü/okul günü kaybına yol açmaktadır. Mikro RNA'lar (miRNA), son yıllarda önemi gittikçe daha çok anlaşılan, 21-23 nükleotid uzunluğunda tek iplikçikli RNA molekülleridirler ve mesajcı RNA'nın (mRNA) kısmi tamamlayıcısı olarak görev alırlar. Bu moleküller, gen ifadesinin düzenlenmesinde rol oynarlar. miRNA'larda oluşabilecek bozuklukların, mutasyonların, mesajcı RNA'nın normal fonksiyonunu bozduğu ve dolayısıyla üretilen proteinlerin ve gen ürünlerinin sayısını ve şeklini bozarak hastalıklara neden olduğu gösterilmektedir. Bu araştırmaya doktor tanılı astımı olan, 6-18 yaş arası toplam 100 olgu ve 100 sağlıklı çocuk alındı. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Solunum-Allerji Bilim Dalı tarafından takip edilen hastaların 50'si hafif intermittan/persistan, 50'si orta-ağır persistan astım tanılıydı. Ayrıca olgular, atopik olup olmamalarına göre de gruplandırıldı. Bu sayede, astım oluşumunda miRNA'ların rolü saptanmaya çalışıldı. Ayrıca, astımın şiddeti ile ve olguların atopik olup olmamasıyla miRNA ekspresyonu arasındaki ilişki de incelendi. İstatistiksel değerlendirme ?SPSS 18.0 for Windows? ?GenomicsStudio miRNA Evaluation Software®? kullanılarak yapıldı. Çalışmaya alınan 200 olgudan 9'u (% 4.5), yapılan RNA izolasyonu işlemi sonrası RNA konsantrasyonlarının yeterli düzeyde olmaması nedeniyle çalışma dışı bırakıldı. Geri kalan 191 hastanın demografik özellikleri incelendiğinde; olguların 88'inin (% 46.1) kız, 103'ünün (% 53.9) erkek olduğu görüldü. Ortalama yaşları 10.9 ? 3.3 (6-18) yıl olarak saptandı. Hastaların 49'u (% 25.7) hafif intermitan/persistan astım grubunda, 46'sı (% 24.1) orta/ağır persistan astım grubunda ve 96'sı (%50.3) kontrol grubunda yer almaktaydı. Olguların % 25.1'inin (n=48) klinik bulgular, fizik muayene, kan ve deri testleri ile saptanmış allerjik yapısının olduğu görüldü. Olgular astım fenotipine ve başvuru anındaki semptomların şiddetine göre değerlendirildiğinde, 10 tane miRNA'nın ekspresyonunun, atak fenotipi ağırlaştıkça ve başvuru semptomları şiddetlendikçe arttığı gözlendi. Bu miRNA'ların hedef genlerini ve astımla ilişkilerini saptamaya yönelik yapılacak ileri çalışmalarla astımın temelinin anlaşılmasında önemli mesafeler katedilecek ve toplumlar için önemli iş gücü kayıplarının ve maddi zararların önüne geçilmesine olanak sağlanacaktır.Anahtar Kelimeler: astım; çocuk; mikroRNA; patogenez; fenotip

Abstract:
Asthma is a chronic inflammatory disease characterized by increased airway sensitivity to different stimuli and reversible airway obstruction with many cells and cellular elements playing a role. It is the most common chronic disease of childhood. The prevalence, morbidity and mortality of the disease have been growing over the years. Although the symptoms of asthma are able to be controlled, the adverse environmental conditions and factors may negatively effect the life quality of the patients, and can cause serious loss of money and work days/school days due to drugs used and hospital admissions. microRNAs (miRNA) are single-stranded RNA molecules of 21-23 nucleotides in length, and are partially complementary to messenger RNA (mRNA) molecules. They regulate gene expression. Underexpressions, mutations in miRNA's may disrupt the normal functions of messanger RNAs, affect the number and function of produced proteins and gene products, and thus cause the formation of the diseases. In this study, patients group was consisted of 100 children aged between 6-18 years and 100 age matched healty children also formed the control group. The patients were selected from the asthmatic children who have been followed in Ege University Medical Faculty Department of Pediatric Pulmonology and Allergy. Of the patients, 50 were mild intermittent/persistent, 50 were moderate/severe persistent asthmatic patients. Moreover, patients were also grouped according to their atopic nature. By this way, the role of miRNA's in the development of asthma was researched. In addition, relation between expression of miRNA?s and the severity of asthma and atopic nature of patients was also reviewed. SPSS 18.0 for Windows and GenomicsStudio miRNA Evaluation Software® were used for statistical analysis. Nine (4.5 %) of the 200 patients were extracted from the study because of the low RNA concentrations observed after the process of RNA isolation. Of the 191 subjects, 88 (46.1 %) were female, 103 (53.9 %) were male. Mean age of the cases was 10.9 ? 3.3 (6-18) years. Fortynine (25.7 %) of the subjects were in the mild intermittent/persistent asthma group, 46 (24.1 %) were in the moderate/severe asthma group, and 96 (50.3 %) were in the control group. Of the cases, 25.1 % (n=48) were having atopic nature. When the subjects were evaluated according to the asthma phenotype and severity of admission symptoms, 10 miRNA?s were found to increase as the severity of phenotype and symptoms worsen. New studies which will investigate the relationship between these miRNA?s and their target genes will help to understand the pathogenesis of asthma, and this will prevent or decrease the loss of money and work days/school days due to asthma.Key Words: asthma; child; microRNA; pathogenesis; phenotype