Servis sorumlu hemşirelerinin çatışma yönetim tarzları ve duygusal zeka düzeylerinin incelenmesi
Investigating conflict management style and emotional intelligence of first-line nurse managers
Yazar: MELTEM ÖZDUYAN KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. SERGÜL DUYGULU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Hizmetleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Yönetici hemşireler = Nurse administrators ; Çatışma = Conflict ; Çatışma yönetimi = Conflict management

Özet:
Bu tanımlayıcı ilişkisel çalışmanın amacı, servis sorumlu hemşirelerinin birlikte çalıştıkları hemşirelerle çatışma durumlarını, çatışma yönetim tarzlarını ve duygusal zeka düzeylerini incelemektir. Araştırma Ankara ilinde üç Kamu Hastaneler Birliği ve iki üniversite hastanesinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 197 servis sorumlu hemşiresi oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Bilgiler Formu, Rahim Örgütsel Çatışma Envanteri (ROCI-II) ve Gözden Geçirilmiş Schutte Duygusal Zeka Ölçeği (MSEIS) kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistikler, tek yönlü varyans analizi, korelasyon ve regresyon analizlerinden yararlanılmıştır. Servis sorumlu hemşirelerinin %61,4'ünün birlikte çalıştığı hemşirelerle çatışma yaşadıkları ve bu çatışmaların en fazla örgütsel nedenlerle (%61,5) ortaya çıktığı saptanmıştır. Servis sorumlu hemşirelerinin en fazla  "işbirliği" (4,17±0,37), en az "kaçınma" (2,64±0,56) çatışma yönetim tarzını kullandıkları saptanmıştır.  Servis sorumlu hemşirelerinin toplam duygusal zeka puan ortalaması 88,46±7,74 (min: 22 puan, max: 110 puan) olarak bulunmuştur. Yaş, öğrenim düzeyi, meslekte çalışma süresi, hastanede çalışma süresi, servis sorumlu hemşiresi olarak çalışma süresi, çalışmakta olduğu birim ve bu birimdeki çalışma süresine göre çatışma yönetim tarzı puan ortalamalarının istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermediği bulunmuştur (p>0,05). Ayrıca yaş, öğrenim düzeyi, meslekte çalışma süresi, hastanede çalışma süresi, servis sorumlu hemşiresi olarak çalışma süresi, çalışmakta olduğu birimde servis sorumlu hemşire olarak çalışma süresi, birlikte çalıştığı hemşirelerle çatışma yaşama durumu ve sıklığına göre duygusal zeka puan ortalamalarının istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği bulunmuştur (p>0,05). Araştırma sonuçlarına göre, servis sorumlu hemşirelerinin çatışma yönetimi tarzlarında duygusal zekanın belirleyici etkisinin olduğu, ancak bu etkinin oldukça düşük olduğu saptanmıştır. Sağlık örgütlerinde yönetici pozisyonunda görevlendirilecek hemşirelerin, görevlendirilmeden önce çatışma yönetimi ve duygusal zeka becerilerinin değerlendirilmesi önerilmiştir.

Abstract:
The aim of this descriptive correlational study was to investigate first line nurse managers' conflict situations with staff nurses, their conflict management styles and emotional intelligence. The study was carried out in three public hospitals, and two university hospitals in Ankara. The study sample consisted of 197 first line nurse managers. Data was collected through Demographic Data Sheet, Rahim Organizational Conflict Inventory (ROCI-II) and Modified Schutte Emotional Intelligence Scale (MSEIS). Descriptive statistics, one-way analysis of variance (ANOVA) and correlation and regression analyses were used for data analysis.  61,4% of the first line nurse managers stated that they had conflict with staff nurses. Organizational factors were the most commonly stated reason of the conflict. The first line nurse managers stated most "collaboration" (4,17±0,37), least avoiding' (2,64±0,56) conflict management style.  The overall emotional intelligence score of first line nurse managers was found as 88,46±7,74 (min: 22 points, max: 110 points).  There was no statistically significant difference between the conflict management style mean scores and first line nurse managers' age, education level, the length of time in the profession, the length of time in the hospital, the length of time as a first line nurse manager and working unit. Also there was no statistically significant difference between emotional intelligence mean scores and their age, education level, the length of time in the profession, the length of time in the hospital, the length of time as a first line nurse manager, working unit, the situation and frequency of conflict with nurses. According to the findings of the study, it was found that emotional intelligence had a significative effect on conflict management styles of first-line nurse managers but this effect was very low. According to the results of this study, it was recommended that conflict management styles and emotional intelligence of nurses who will be appointed to nurse manager positions should be evaluated.