Çataldağ'ın (Balıkesir-Bursa) önemli geniş yapraklı ağaç türlerinde bulunan bazı saproksilik böcek familyalarına (Coleoptera) bağlı türlerin belirlenmesi üzerine faunistik araştırmalar
Faunistic researches on determination of species of some saproxylic beetle families (Coleoptera) in considerable broad-leaved trees of Çataldağ (Balıkesir-Bursa) of western Turkey
Yazar: HAKAN SÜRGÜT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAKİN VURAL VARLI
Balıkesir Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology
Dizin: Balıkesir = Balıkesir ; Bursa = Bursa ; Coleoptera = Coleoptera ; Türkiye = Türkiye ; Çataldağ = Çataldağ

Özet:
Bu çalışma kapsamında 2014-2015 Nisan-Kasım ayları arasında Çataldağ'ın (Susurluk-Mustafakemalpaşa) 11 farklı çalışma sahasında, üçer haftalık periyotlarla, yaşlı ve çökük yedi farklı geniş yapraklı asli orman ağacı türü (Alnus glutinosa, Carpinus betulus, Platanus orientalis, Fagus orientalis, Quercus petreae, Q. cerris, Q. cerris x Q. infectoria) ile pencere ve çukur tuzak yöntemi kullanarak gerçekleştirilen arazi çalışmaları sonucunda 25 familyaya bağlı 83 cinse ait toplam 112 saproksilik kınkanatlı tür belirlenmiştir. Saproksilik kınkanatlı türlerden Anobium hederae Ihssen, Gastrallus corsicus Schilsky, Hemicoelus canaliculatus (Thomson) (Anobiidae), Cryptophagus pubescens Sturm (Cryptophagidae), Symbiotes gibberosus (Lucas) (Endomychidae), Triplax russica (Linnaeus), T. scutellaris Charpentier (Erotylidae), Hylis cariniceps (Reitter), Isorhipis marmottani (Bonvouloir) (Eucnemidae), Phloiotrya tenuis (Hampe) (Melandryidae), Litargus balteatus (LeConte) (Mycetophagidae), Sacodes flavicollis (Kiesenwetter) (Scirtidae), Tetratoma desmarestii Latreille (Tetratomidae) ve Synchita undata Guérin-Méneville (Zopheridae) türleri Türkiye kınkanatlı faunası için yeni kayıt niteliğindedir. Bu türler dışında bu çalışma ile 22 familyaya bağlı 89 saproksilik kınkanatlı türün Balıkesir ve Bursa İllerinde ilk kez bulunduğu ortaya konmuştur. Avrupa ve Akdeniz havzası'nda tehdit altında bulunan saproksilik kınkanatlı türler için hazırlanan kırmızı listelerde bulunan 35 tür belirlenmiştir. Bu türlerden Avrupa kırmızı listesinde bulunan Podeonius acuticornis tehlikede (EN), Cardiophorus gramineus, Megapenthes lugens, Mycetochara quadrimaculata tehdite yakın (NT), Ischnodes sanguinicollis ve Lucanus ibericus duyarlı (VU) kategorilerinde yer almaktadır. Susurluk'ta 88 saproksilik kınkanatlı tür belirlenmiş ve en fazla tür P. orientalis (32 tür)'den Mustafakemalpaşa'da ise 56 tür belirlenmiş ve en fazla tür Q. cerris (20 tür)'ten toplanmıştır. Yakalanan saproksilik kınkanatlı türlerin % 82'si pencere tuzak ile % 25'i ise çukur tuzakla toplanmıştır.

Abstract:
With this study, Çataldağ province extending at the provincial borders of Balıkesir and Bursa, the field studies were performed at 11 different study areas per three weeks using pitfall traps and window traps with old and hollow seven different original forest tree species (Alnus glutinosa, Carpinus betulus, Platanus orientalis, Fagus orientalis, Quercus petreae, Q. cerris, Q. cerris x Q. infectoria) in between April and November months during 2014-2015. At the result of the study, 112 saproxylic beetles species belonging to 83 genus of 25 families were identified. Anobium hederae Ihssen, Gastrallus corsicus Schilsky, Hemicoelus canaliculatus (Thomson), Cryptophagus pubescens Sturm, Symbiotes gibberosus (Lucas), Triplax russica (Linnaeus), T. scutellaris Charpentier, Hylis cariniceps (Reitter), Isorhipis marmottani (Bonvouloir), Phloiotrya tenuis (Hampe), Litargus balteatus (LeConte), Sacodes flavicollis (Kiesenwetter), Tetratoma desmarestii Latreille and Synchita undata Guérin-Méneville are the new records for Turkish beetles fauna. 89 saproxylic beetles of 22 families are recorded for Balıkesir and Bursa provinces for the first time. 35 species in red list prepared for endangered saproxylic beetle species in Europe and Mediterrenean basin were determined. Podeonius acuticornis endangered (EN), Cardiophorus gramineus, Megapenthes lugens, Mycetochara quadrimaculata near threatened (NT), Ischnodes sanguinicollis and Lucanus ibericus vulnerable (VU) categories are included. 88 saproxylic beetle species were determined in Susurluk and the most species were collected from P. orientalis (32 species), nonetheless 56 saproxylic beetle species were determined in Mustafakemalpaşa and the most species were collected from Q. cerris (20 species). Saproxylic beetle species were collected with 82 % window trap and 25 % pitfall trap.