Entübe ve sedatize yoğun bakım hastalarının ağrı davranışlarının belirlenmesi
Determining the pain behaviours of intubated and sedated intensive care patients
Yazar: SARE AKTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MERYEM YILMAZ
Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Aspirasyon = Aspiration ; Ağrı = Pain ; Ağrı = Pain ; Ağrı ölçümü = Pain measurement ; Entübasyon = Intubation ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Bu çalışma, entübe ve sedatize yetişkin yoğun bakım hastalarının endotrakeal aspirasyon ve pozisyon değiştirme işlemlerinde (öncesi, sırası ve 20 dk sonra) ağrı düzeyinin belirlenmesi amacı ile yapıldı. 
Araştırma, gözlemsel ve tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Çalışma Tokat'taki bir devlet hastanesinin 2. ve 3. basamak genel yoğun bakım kliniklerinde yapıldı. Araştırmanın örneklemini, araştırmaya alınabilme kriterlerini taşıyan entübe ve sedatize edilmiş 64 hasta oluşturdu. Veriler anket formu ve Yoğun Bakım Ağrı Gözlem Ölçeği (YBGÖ) kullanılarak gözlem yolu ile toplandı. Verilerin analizinde frekans ve tekrarlı ölçümler için bağımlı gruplarda varyans analizi kullanıldı.
Hastaların çoğunluğunun tıbbi tanı grubunda, 70 yaş ve üzerinde, erkek, ilköğretim ve lise mezunu olduğu, %71.9'unun 0-10 gün yoğun bakımda yattığı, %53.1'inin 6 gün ve üzeri entübe, %70.3'ü 0-5 gün sedatize, %57.8'inde ise NG, üriner, CVP, diyaliz ve arteriyel kateter, %6.3'ünde trakeostomi ve %14.1'inde bası yarası mevcut olduğu ve %4.7'sinin analjezik ilaç aldığı belirlendi.
 Bu çalışmada hastaların endotrakeal aspirasyon işleminde YBGÖ puanı işlem öncesi 0.52 iken işlem sırasında 2.90 ve işlem sonrası 0.55 puan olarak ölçüldü. Pozisyon değişiminde de işlem öncesi 0.42, işlem sırasında 1.30 ve işlem sonrası tekrar 0.42 olarak belirlendi. YBGÖ'ye göre hastaların ağrı şiddeti puan ortalamasının endotrakeal aspirasyon işlemi sırasında pozisyon değişimine göre daha yüksek olduğu ve istatistiksel olarak anlamlı (p<0.001) olduğu bulundu.

Anahtar Kelimeler: Ağrı, Ağrı Tanılama, Aspirasyon, Pozisyon Değişimi, Yoğun Bakım Ağrı Gözlem Ölçeği, Yoğun Bakım

Abstract:
The aim of the present study was to determine the pain levels of adult intubated and sedated intensive care patients in the process of (pre/during/20 minutes after) positioning and endotracheal aspiration procedures. 
The research was of observational and descriptive nature. The study was carried out at the second and third levels general intensive care clinics at a state hospital in Tokat province of Turkey. The study population included 64 intubated and sedated patients who met the criteria for the research. Data were collected based on researcher's observation using a questionnaire and Critical Care Pain Observation Tool (CPOT). In analysis of the data, frequency and variance analyses were used for repeated measurements in dependent groups.
It was determined that majority of patients were in medical diagnostic group, seventy years and older, male, elementary school or high school graduate, 71.9% spent 0-10 in days in intensive care, 53.1% were intubated for 6 days or more, 70.3% were sedated for 0-5 days, 57.8% had NG, urinary, venous dialysis and arterial catheters, 6.3% had tracheostomy and 14.1% had existing pressure ulcers, and 4.7% took analgesic drugs.
According to the results, it was found that CPOT points of patients with endotracheal aspiration process were 0.52, 2.90 and 0.55 before, during and after the operation, respectively. Process changing position was 0.42 before the operation while it was 1.30 during the process and 0.42 after it. Mean CPOT points were higher during the aspiration procedure than during changing position, and the difference was significant (p<0.001). 

Key Words: Aspiration, Critical Care Pain Observation Tool, Intensive Care, Pain, Pain Assessment, Position Changing