Tedarik zinciri ve tedarikçi seçim süreçlerinde dijitalleşmenin etkileri: Tedarikçi seçiminde Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) yaklaşımının işletmeye katkılarının makine üreticisi işletme örneğinde araştırılması
The effects of digitization on supply chainand supplier selection processes: An investigation of the contribution of the Analytical Hierarchy Process (AHP) approach in supplier selection to the machinery manufacturer business example
Yazar: BETÜL POLAT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAZAR DÖRDÜNCÜ
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu araştırma, makine üretimi yapan bir işletmenin tedarikçi seçim sürecini Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) yöntemiyle ele almaktadır. Araştırmanın ana amacı, AHP kullanarak tedarikçi seçiminde ana ve alt kriterleri belirlemek ve en uygun tedarikçiyi tespit etmektir. Bu kapsamda, tedarikçi seçiminde ana kriterler olarak fiyat, kalite, garanti, teknik servis ve teslimat belirlenmiştir. Her bir ana kriterin altında ise, işletmenin tedarik sorumlularının görüşleri alınarak alt kriterler oluşturulmuştur: Fiyat için ıskonto, vade, sabit kur, ödeme şekli; garanti için garanti süresi, iade/değişim; teknik servis için yerinde servis, tedarikçide servis, servis süresi; kalite için birinci, ikinci, üçüncü kalite; ve teslimat için kapıya teslim, işletmede teslim.
Araştırmada, kalitenin en önemli ana kriter olduğu ve ardından fiyatın geldiği belirlenmiştir. Kalite açısından Tedarikçi-1 en üst sırada yer alırken, fiyat açısından Tedarikçi-2 öne çıkmıştır. Tüm ana ve alt kriterler göz önünde bulundurularak yapılan değerlendirmede, işletmenin mevcut tedarikçi sıralaması T1>T2>T3>T4 iken, AHP analizi sonucunda bu sıralamanın T1>T3>T2>T4 olarak güncellenebileceği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this study, the supplier selection problem is realized through the supply selection system of a machine manufacturer using the Analytic Hierarchy Process. In this direction, the method of the research can be expressed as supplier selection with Analytic Hierarchy Process. Based on this method, the main criteria to be considered in supplier selection were determined as price, quality, warranty, technical service and delivery, and the sub-criteria of these criteria were shaped in line with the information received from the procurement officers of the enterprise. In this context, the best supplier selection was determined through price sub-criteria (discount, maturity, fixed exchange rate, payment method), warranty sub-criteria (warranty period, return/exchange), technical service sub-criteria (on-site service, service at the supplier, service time), quality sub-criteria (first quality, second quality, third quality) and delivery sub-criteria (delivery to the door, delivery at the enterprise). 
In the research, it was determined that quality is the most important main criterion, followed by price. Supplier-1 ranked the highest in terms of quality, while Supplier-2 stood out in terms of price. In the evaluation made by considering all main and sub-criteria, while the current supplier ranking of the enterprise was T1>T2>T3>T4, it was concluded that this ranking could be updated as T1>T3>T2>T4 as a result of AHP analysis.