Gülten Akın şiirlerinde kadın duyarlığı
Female sensibility in Gülten Akin's poetry
Yazar: RUKEN ALP
Danışman: PROF. TALÂT HALMAN
İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Gülten Akın, elli yılı aşan şiir serüveniyle Türk Edebiyatının önemli şairleriarasında yer alır. Gülten Akın şiirlerinin, eleştirmenler tarafından üç döneme ayrılarakincelenmesine rağmen, bu dönemler arasındaki ayrımların net olarak ortayakonmaması, bu tezin belirli bir sorunsaldan hareketle yazılmasının temel gerekçesidir.Akın şiirleri incelendiğinde ?kadın? imgesinin öne çıktığı ve bu imgenin Akınşiirlerini dönüştüren bir etkiye sahip olduğu görülür. Akın'ın bir kadın şair olarakşiirlerinde ?kadın? imgesinin öne çıkması, şairin şiirlerinin ?kadın duyarlığı?bağlamında incelenmesini gerektirir. Ataerkil düşüncenin belirlediği toplumsalyapılarda, kadın yazınında önemli ortaklıklar olması, ?edebiyatta kadın duyarlığı?sorunsalının açımlanmasını gerektirir ancak, ?edebiyatta kadın duyarlığı? olarakkavramsallaştırılan ve kadın yazınında ölçüt işlevi görebilecek, sınırları belirlenmiş birdeğerlendirme biçiminden söz edilemez. Bu tezde ?kadın duyarlığı? annelik ya daerkek-egemen toplumsal yapıların kadınlar üzerindeki etkileri dışında, kadın şairlerinideolojileri, toplumsal yapı içinde sergiledikleri bireysel duruşları ve kendilerinerağmen ?kadın? olarak kendilerini hangi düzeyde gerçekleştirebildikleriyle ilişkiliolarak ele alınmıştır.Gülten Akın şiirlerindeki ?kadın? imgesinin ve ?kadın duyarlığının?incelenmesini amaçlayan bu tez, üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde şiirde?kadın duyarlığı? sorunsalı incelenmiş; kadın şairlerin şiirlerinin değerlendirilmesindeönemli bir ölçüt işlevi gören ?kadın duyarlığı? üzerinde durulmuştur. Tezin ikincibölümünde, ?korku? ve ?edilginlik? kavramlarının, kadınların yaşamlarındaki rolleriincelenmiştir. Tezin üçüncü bölümünde, ?kuşatılmışlık? duygusunun Akınşiirlerindeki yansıması ele alınmış; bu bölümde ?kuşatılmışlık? duygusu, ?toplumsalyaşam, evlilik, siyasal sistem, yaşlılık ve din-erkek egemen sistem? şeklinde olmaküzere beş başlık altında incelenmiştir.

Abstract:
Considered as one of the leading figures in Turkish Literature, Gülten Akınwrites poetry for over 50 years. Although her poetry is classified in three groups bycritics, it is my assertion that, basically ?the female sensibility? should be taken as abasis in such classification, and that this notion possesses a determining criteria inunderstanding her poetry as a whole. Moreover, the concept of ?femaleness? takesprecedence over other issues and this concept has a transformative role in her poetry.This leads us to approach her poetry from the point of view of ?female sensibility?.In this thesis, ?the female sensibility? is discussed in relation to females?attempt to meet their needs as women and taking into consideration their beings in thesocial system and pressures imposed on them through patriarchal society. With apurpose of analyzing ?femaleness? and ?female sensibility? in Gülten Akın?s poetry,this thesis consists of three sections. In the first section, the problematic of ?femalesensibility? in women poets in general is examined, emphasizing the notion as animportant criteria in analyzing their poems. In the second section of the thesis, it isattempted to find out that ?how the notions of `fear? and `passiveness? affect the livesof women?. In the third section, the feeling of ?being environed? in Gülten Akın?spoetry is commented upon and this feeling of ?being environed? or ?beingsurrounded? is treated under the following five headings: Social life, marriage,political system, agedness and religious and patriarchal based social system.