Ortaokul öğrencilerinin argümantasyon becerilerinin model-kanıt ilişki şemaları yoluyla gelişiminin incelenmesi
Investigating the improvement of middle school students' argumentation skills through model-evidence link diagrams
Yazar: CANSU NUR ÖZMEN
Danışman: PROF. DR. AYHAN KARAMAN
Sinop Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Yüksek lisans tez çalışmasının temel amacı, model-kanıt ilişki şemalarının ortaokul öğrencilerinin argümantasyon becerilerinin gelişimine etkisini incelemektir. Tez çalışması, İstanbul ilindeki bir devlet okulunda 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Seçmeli Bilim Uygulamaları isimli derse devam eden 7. sınıf 24 ortaokul öğrencileriyle yapılmıştır. Hem nicel hem de nitel verilerin toplandığı çalışmada, karma bir araştırma yaklaşımı benimsenmiştir. Çalışmada kullanılan tek gruplu öntest-sontest yarı-deneysel desen, öğrencilerin yazılı açıklamalarının içerik analizi yaklaşımıyla çözümlenmesi yoluyla nitel olarak desteklenmiştir. Araştırmanın uygulama sürecinde, üç farklı konuyla (İklim Değişimi, Ay'ın Oluşumu ve Evren'in Yapısı) ilgili dağıtılan kanıt metinlerini kullanan öğrenciler, model-kanıt ilişki şemaları üzerinde bireysel olarak çalışmıştır. Ayrıl-birleş (jigsaw) tekniği yardımıyla kanıt metinlerini okuyan öğrencilerden, ilgili kanıtlarla modelleri eşleştirdikten sonra yaptıkları tercihlere yönelik gerekçelerini yazmaları istenmiştir. Bilimsel Argümantasyon Testi, uygulama sürecinin başlangıcında öntest olarak ve uygulama sürecinin bitiminde sontest olarak kullanılmıştır. Her uygulamanın sonunda, öğrencilerin kanıt metinlerindeki verilere dayalı olarak Model-Kanıt İlişki Şeması Açıklama Formu'nu doldurmaları istenmiştir. Çalışmanın sonunda,  öğrencilerin uygulama süreci hakkındaki düşüncelerini belirlemeye yönelik olarak açık uçlu görüşme soruları kullanılmıştır. Uygulama sürecinin başlangıcında, öğrencilerin büyük çoğunluğunun oldukça kısıtlı düzeyde bir argümantasyon becerisine sahip olduğu gözlenmiştir. Doğru bir şekilde model ve kanıt eşleştirmesi yapan birçok öğrencinin, yaptıkları tercihlerin kanıt metinlerine dayandırılarak gerekçelendirilmesiyle ilgili güçlük yaşadıkları tespit edilmiştir. Uygulama süreci boyunca, model seçiminin açıklanması ve model-kanıt ilişkisi tercihlerinin gerekçelendirilmesine yönelik, öğrencilerin kısmi bir gelişim gösterdikleri belirlenmiştir

Abstract:
The main aim of this master's thesis study was to investigate the effect of model-evidence link diagrams on the development of middle school students' argumentation skills. The research study was conducted with twenty-four 7th grade students attending an elective course named Science Applications in one of Istanbul's public schools during the 2022-223 academic school year. A mixed-method research approach was adopted in the study, in which both quantitative and qualitative data were collected. This research study, which employed a one-group pre-posttest quasi-experimental design, was supported qualitatively with the content analysis of students' written explanations. In the implementation stage of the study, the students studied individually on the model-evidence link diagrams through using evidence texts with three different topics (Climate Change, Formation of Moon, and Structure of Universe). Students, who read evidence texts via jigsaw technique, were asked to justify their choices after they finish matching the related evidences with their corresponding models. Scientific Argumentation Test was administered to students at the beginning of the study as a pretest and at the end of the study as posttest. After each implementation process, the students were requested to fill the Model-Evidence Link Diagram Explanation Form with the support of the data in the evidence texts. At the end of the study, open-ended interview questions were posed to the students in order to reveal their views about the implementation process of the model-evidence link diagrams. At the beginning of the study, it was observed that the majority of the students possessed a pretty limited level of argumentation skills. It was detected that many students, who made the correct choices in pairing the evidences with their corresponding models, had difficulty to justify their choices with the support of the evidence texts. Throughout the implementation process, it was determined that the students exhibited only a partial improvement in explaining their model selections and justifying their choices of model-evidence links.