Stroop etkisinde seçici dikkat ve dikkat eksikliği - EEG frekans bantları
Selective attention and attention deficit - EEG frequency bands under effect of stroop interference
Yazar: ŞÜKRÜ ILGAY YARIMOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. TÜRKER TEKİN ERGÜZEL
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Dikkat = Attention ; Elektroensefalografi = Electroencephalography ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Seçici dikkat = Selective attention ; Stroop testi = Stroop test

Özet:
İnsanlarda, dikkat ve konsantrasyon seviyeleri çeşitli koşullara göre anlık olarak değişkenlik gösterebilmektedir. Dikkat ve konsantrasyondaki olumlu ya da olumsuz değişiklikler EEG kayıtları esnasında çeşitli frekans bantlarının amplitütlerindeki artış veya azalmadan görülebilmektedir. EEG dalgalarının amplitütlerindeki bu değişimlerin ölçümleri, EEG cihazları ile karmaşık algoritmalar ve çeşitli filtreler kullanılarak yapılabilmektedir. Bu araştırmada, beş temel EEG frekans bandı olan delta, teta, alfa, beta ve gama bantlarının yanı sıra alt frekans bantlarından SMR frekans bandı gözlenmiştir. Stroop etkisi altında, EEG frekans bantlarında ne gibi değişimler meydana geldiği ve bu değişimlerin birbirleriyle olan ilişkileri, seçici dikkat gerektiği anlarda beyinde neler olduğu çeşitli nörogörüntüleme yöntemleriyle incelenmiştir. Bu araştırmanın temel amacı, EEG frekans bantlarından hangilerinin Stroop testindeki dikkat dağıtıcı özellik tarafından etkilendiğinin analiz edilmesidir. Veri analizinde eşleştirilmiş örneklemler t testi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre; delta, teta ve gama frekans bantlarının ölçüm öncesi ve ölçüm sonrası değerleri arasında anlamlı bir farklılık vardır. Stroop testinin dikkat dağıtıcı faktörleri delta, teta ve gama frekans bantları üzerinde anlamlı bir fark yaratmaktadır. Buna karşın, alfa, beta ve SMR frekans bantlarında p değerleri 0,05'ten küçük olmadığı için H0 hipotezleri reddedilememiş ve alfa, beta ve SMR frekans bantlarında ölçüm öncesi ve ölçüm sonrası değerleri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır.

Abstract:
Attention and concentration levels in humans can rapidly change accoording to some conditions. These positive or negative changes in attention and concentration can be seen on amplitude changes of some frequency bands during EEG recordings. Measurements of the changes in amplitudes can be made by EEG devices using complex algoritms and filters. In this research, it was focused on five elementary EEG frequency bands such as delta, theta, alpha, beta and gamma, also a sub frequency band SMR. The changes in EEG frequency bands and relations of these changes under Stroop effect in need of selective attention were observed with some neuroimaging techniques. The purpose of the research was to analyze that which EEG frequency bands were differed by the attention distractor factors in the Stroop test. Paired sample t test was used in data analysis. According to the findings, significant differences  were observed in delta, theta, and gamma frequency bands in the pre-recordings and Stroop effect recordings. On the contrary, H0 hypotheses could not be rejected since the p values were not smaller than 0.05 for alpha, beta, and SMR. It showed that there were no significant differences found in alpha, beta and SMR frequency bands between pre-recordings and Stroop recordings.