Bilişsel farkındalık becerilerinin eleştirel okuma öz yeterlik algılarını yordama düzeyinin incelenmesi: Üniversite öğrencileri üzerinde bir inceleme
The procedural relationship between metacognition levels and self efficacy perceptions on critical reading skills of university students
Yazar: PINAR ÖZMUTLU
Danışman: DOÇ. DR. ÖZDEN DEMİR
Kafkas Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişsel beceriler = Cognitive abilities ; Bilişsel farkındalık = Metacognitive ; Eleştirel okuma = Critcal reading ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı lisans eğitimi alan üniversite öğrencilerinin bilişsel farkındalık becerileri ile eleştirel okuma öz yeterlik algıları arasındaki yordamsal ilişkilerin incelenmesidir. Araştırmanın modeli ilişkisel taramadır. 
Araştırmanın evrenini 2016- 2017 eğitim öğretim yılında Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesinin lisans programlarının 1. ve son sınıflarında öğrenim gören toplam 1590 öğrenci oluşturmaktadır. Örneklem grubunu ise aynı evren içerisinden seçkisiz yöntemle belirlenmiş Tıp Fakültesi, Mühendislik Fakültesi, Güzel Sanatlar Fakültesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi ve Fen-Edebiyat Fakültesinden 220 kız 183 erkek olmak üzere toplam 403 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler "Eleştirel Okuma Öz Yeterlik Algı Ölçeği" ve "Bilişsel Farkındalık Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. 
Araştırmada verilerin parametrik testlere uygun olup olmadığı "Kolmogorow Smirnov" testi ile kontrol edilmiştir. Verilerin parametrik testlerin uygunluğunu cinsiyet, bölüm, sınıf, fakülte, sosyal etkinliklere katılım boyutlarında sağladığı görüldüğünden, verilerin normal dağılım gösterdiği ve varyansların homojen olduğu belirlenmiştir (p>0.05). Öğrencilerin cevapları ile cinsiyet, bölüm, sınıf, fakülte, sosyal etkinliklere katılım düzeyine göre farklılık olup olmadığı bağımsız gruplar için t testi ve tek yönlü varyans analizi ile test edilmiştir. Çalışmada, istatistiksel teknikler olarak; sayı, yüzde, aritmetik ortalama, bağımsız gruplar t- testi, tek yönlü varyans analizi ve regresyon analizi tekniklerinden yararlanılmıştır.
Analiz sonuçlarına göre öğrencilerin bilişsel farkındalık algıları ölçeğinin değerlendirme, organizasyon ve planlama alt boyutlarında cinsiyet ve sosyal etkinliklere katılım değişkenleri açısından bir farklılığa rastlanmazken sınıf değişkenine göre planlama, bölüm değişkenine göre değerlendirme ve fakülte değişkenine göre planlama ve değerlendirme alt boyutlarında anlamlı farklılık bulunmuştur. Öğrencilerin eleştirel okuma öz yeterlik algı ölçeğinin değerlendirme, araştırma/ inceleme ve görsel alt boyutlarında sosyal etkinliklere katılım, sınıf ve bölüm değişkenlerinde anlamlı farklılığa rastlanmamıştır. Cinsiyet değişkeninde değerlendirme ve görsel alt boyutlarında ve fakülte değişkenine göre değerlendirme alt boyutunda anlamlı farklılık bulunmuştur. Bilişsel farkındalık ölçeği alt boyutlarının eleştirel okuma öz yeterlik algı ölçeği puanlarını yordamasına ilişkin regresyon analizi sonuçlarında ise bilişsel farkındalık ölçeğinin planlama alt boyutunun, eleştirel okuma öz yeterlik algı ölçeğinin değerlendirme ve araştırma/ inceleme alt boyutları ile toplam puanını anlamlı olarak yordarken değerlendirme ve organizasyon alt boyutlarının, eleştirel okuma öz yeterlik algı ölçeğinin, değerlendirme ve araştırma/ inceleme alt boyutları ile toplam puanlarını anlamlı olarak yordamadığı bulunmuştur. Ayrıca bilişsel farkındalık ölçeğinin planlama, değerlendirme ve organizasyon alt boyutları, eleştirel okuma öz yeterlik algı ölçeğinin görsel alt boyutunu anlamlı olarak yordamamaktadır.

Abstract:
The main purpose of this study is to examine the procedural relations between metacognition skills with self efficacy perceptions on critical reading skills of University Students. The research is designed according to procedural model.
The population of the study consisted of 1590 students studying in the 1st and 4th grades of the undergraduate programs of Tekirdag Namik Kemal University in 2016-2017 academic year. The sample group consists of 403 students (220 females and 183 males) from the Faculty of Medicine, Faculty of Engineering, Faculty of Fine Arts, Faculty of Economics and Administrative Sciences and faculty of fine arts randomly selected from the same population. The data were collected by using critical reading relf- efficacy perception scale and metacognition scale.	
In this study, it was checked with Kolmogorow Smirnov test whether the data were suitable for parametric tests. It was determined that the data showed normal distribution and provided homogeneity. In order to determine whether there is a difference according to gender, department, class, faculty or participation level, t test and one way analysis of variance were used for independent groups. In the study, statistical techniques; number, percentage, arithmetic mean, independent groups t-test, one-way analysis of variance and regression analysis techniques were used. 
According to the results of the analysis, there were no differences in the evaluation, organization and planning sub-dimensions of students' metacognition perceptions scale in terms of gender and social participation variables whereas there was a significant difference in the planning sub-dimension according to the class variable, in the evaluation sub-dimension according to the department variable and in the planning and evaluation sub-dimensions according to the faculty variable. There is no significant difference between the students in the evaluation, research/ examination and visual sub-dimensions of the critical reading self-efficacy perception scale while significant differences are found in the evaluation and visual sub-dimensions of the gender variable and in the sub-dimension of the evaluation according to the faculty variable. In the total score of the results concerning metacognition sub-dimensions' predicting self efficacy perception scores on critical reading scale; the evaluation and research / analysis sub-dimensions were significant only in the planning dimension. However, metacognition does not significantly predict the visual sub-dimension of the Self-efficacy Perception Scale. In the results of regression analysis relation with predicting to the critical reading self-efficacy perception scale scores of the metacognition scale sub-dimensions, while significantly predicting the critical reading self-efficacy perception scale's total score with evaluation and organization sub-dimensionsthat the metacognition scale's planning sub- dimension, the critical reading self-efficacy perception scale, the evaluation and research / review sub-dimensions and the total scores did not significantly predict was found. Also, the planning, evaluation and organization sub-dimensions of the metacognition scale do not significantly predict the visual sub-dimension of the critical reading self-efficacy perception scale.