Bir okuduğunu anlama problemi olarak papağan okurluk
Parrot reading as a reading comprehension problem
Yazar: RÜVEYDA NUR GARİP
Danışman: PROF. DR. ÖZAY KARADAĞ
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Metin okuma = Text reading ; Sesli okuma = Oral reading

Özet:
Okuma, anlamaya dayalı bir süreçtir. Akıcı ve sesli yapılan fakat yeterli düzeyde anlamanın 
gerçekleşmediği okumadır. Akıcı okuma gerçekleştiren fakat okuduğunu yeterli düzeyde 
anlamayan öğrenciler papağan okurlardır. Bu çalışmada papağan okur olan öğrencilerin 
akıcı okurların içindeki oranlarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada nicel araştırma 
yöntemlerinden tarama çalışması deseni kullanılmıştır. Akıcı okurluk öğrencilerin doğruluk, 
hız ve prozodi düzeylerinin tespit edilmesiyle belirlenmiştir. Öğrencilerin okuma hızı bir 
dakikada okudukları doğru kelime sayısı, okuma doğrulukları ise metnin tamamında okunan 
doğru kelime sayısının yüzdesi hesaplanarak tespit edilmiştir. Okuma hızı ve doğruluğu 
belirlenirken Yanlış Analiz Envanteri'nden yararlanılmıştır. Prozodik okuma becerileri için 
Çok Boyutlu Akıcılık Ölçeği kullanılmıştır. Okuduğunu anlama durumlarının belirlenmesi için 
metne yönelik oluşturulan okuduğunu anlama soruları kullanılmıştır. Verilerin analizinde 
Office365 programından yararlanılmıştır. Çalışma grubunu 2022-2023 eğitim öğretim 
yılında İstanbul'da bulunan bir ilkokulda eğitim gören 2, 3 ve 4. sınıf öğrencileri 
oluşturmaktadır. Çalışmaya 311 öğrenci gönüllü olarak katılmıştır. İkinci sınıfta 62 akıcı okur 
olan öğrenciden 50'sinin (%80,64), üçüncü sınıfta 67 akıcı okur olan öğrenciden 22'sinin
(%32,84), dördüncü sınıfta ise 63 akıcı okur olan öğrenciden 36'sının papağan okur 
öğrencinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır (%57,81). Her sınıf düzeyinde akıcı okurların en az 
%32,84'ünün papağan okur olduğu tespit edilmiştir. Papağan okurlara en çok ikinci sınıfta 
(%80,64) rastlanırken en az üçüncü (%32,84) sınıfta rastlanmıştır.

Anahtar sözcükler: okuma, akıcı okuma, okuduğunu anlama, papağan okur, papağan okuma

Abstract:
Reading is a comprehension-based process. Parroting refers to reading fluently and aloud 
but without adequate comprehension. Students who read fluently but do not have adequate 
comprehension are parrots. The purpose of this study was to determine the proportion of 
parrots among fluent readers. A survey research design, which is one of the quantitative 
research methods, was used. Reading fluency was assessed by evaluating students' 
accuracy, speed, and prosody levels. Students' reading speed was determined by counting 
the number of words read correctly in one minute, and reading accuracy was determined 
by calculating the percentage of words read correctly to the entire text. Error analysis 
checklists were used to determine reading speed and accuracy. The Multidimensional 
Fluency Scale was used for prosodic reading skills. Reading comprehension questions 
were created to determine reading comprehension. Office365 program was used to analyze 
the data. The study group consisted of 2nd, 3rd, and 4th-grade students studying in a primary 
school in Istanbul in the 2022-2023 academic year. A total of 311 students participated in 
the study voluntarily. It was concluded that 50 out of 62 fluent readers in the second grade 
(80.64%), 22 out of 67 fluent readers in the third grade (32.84%), and 36 out of 63 fluent 
readers in the fourth grade (57.81%) were parrot readers. It was determined that at least 
32.84% of fluent readers at each grade level were parrot readers. Parrot readers were most 
common in the second grade (80.64%) and least common in the third grade (32.84%).

Keywords: reading, fluent reading, reading comprehension, parrot reader, parrot reading