Dijital dental modeller kullanılarak 3 boyutlu yazıcıların doğruluğunun ve güvenilirliğinin karşılaştırılması
Comparison of the accuracy and relability of 3D printers using digital dental models
Yazar: ŞULE GÖKMEN
Danışman: PROF. DR. SERKAN GÖRGÜLÜ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Güvenilirlik = Reliability ; Prototip = Prototype ; Sayısal modelleme = Numerical modelling ; Sayısal tarayıcılar = Digital scanners ; Üç boyutlu yazıcı = Three dimensional printer

Özet:
Amaç: Bu tez çalışmasının amacı Tarayarak Işıkla Kürleme (SLA), Dijital Işık İşleme (DLP) ve PolyJet 3 boyutlu (3B) yazıcı teknikleri ile oluşturulan dental modeller kullanılarak üç farklı baskı teknolojisine sahip 3B yazıcının üretim doğruluk ve güvenilirlik düzeyini karşılaştırmaktır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda Gülhane Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı'na tedavi olmak amacıyla başvuran 12-20 yaş aralığında 30 hastanın ortodontik alçı modelleri (alt-üst çene) çalışma kapsamına dahil edilmiştir. Seçilen ortodontik alçı modeller intraoral tarayıcı ile taranarak stl (standart mozaikleme dili) formatında dosyalar elde edilmiştir. SLA, DLP ve Polyjet baskı teknolojsine sahip 3B yazıcılardan baskı modelleri üretilmiş ve intraoral tarayıcı ile taranarak referans ve baskı modellerin dijital dosyaları tersine mühendislik yazılımı ile çakıştırılmıştır. Dijital yüzey çakıştırma verilerinden elde edilen Karekök Ortalama (RMS) değerleri ve noktasal çakıştırma farkları değerlendirilmeye alınmıştır. Ayrıca noktasal çakıştırma sapma değerleri için belirlenen dişlerin dijital meziyodistal boyutsal ölçümleri yapılmıştır. Ölçümlerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikten faydalanılmıştır. Normal dağılan verilerin arasındaki farklılıkları değerlendirmek için ANOVA testi kullanılmıştır. Ayrıca ölçümlerdeki değişkenliğin görsel olarak dağılımını göstermek için kutu grafiği, ölçümler arasındaki uyumu incelemek için ise Bland-Altman testi kullanılmıştır. 
Bulgular: DLP-SLA-PolyJet teknolojileri dijital yüzey çakıştırma verilerine göre RMS değerleri incelendiğinde en küçük RMS ortalamasına 0.145±0,10mm ile PolyJet yazıcısının sahip olduğu, bunu 0.161±0,12mm RMS ortalaması ile DLP yazıcısının takip ettiği bulunmuştur. SLA yazıcı ise 0.345±0,23mm ile en büyük RMS ortalamasına sahiptir. Meziyodistal boyutsal ölçüm değerlendirmelerinde ölçümleri yapılan tüm dişler için, ana referans ölçüm değerlerinin ortalaması ile DLP, PolyJet ve SLA yazıcılarında elde edilen ölçümlerin ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktur (p>0.05).
Sonuç: Çalışmamızda kullanılan tüm 3B üretim teknolojileri, model üretim aşamasında klinik açıdan kullanılabilir düzeydedir.

Abstract:
Objective: The aim of this study was to compare the production accuracy and reliability of 3D printers with three different printing technologies using dental models created by Stereolithography (SLA), Digital Light Processing (DLP) and Polyet three-dimensional (3D) printing techniques.
Materials and Method: In our study, orthodontic cast models (upper and lower jaws) of 30 patients between the ages of 12-20 years who applied to Gülhane Faculty of Dentistry, Department of Orthodontics for treatment were included in the study. The selected orthodontic cast models were scanned with an intraoral scanner and stl (standard tessellation language) format files were obtained. Print models were produced from 3D printers with SLA, DLP and Polyjet printing technologies and scanned with an intraoral scanner and the digital files of the reference and print models were overlaid with reverse engineering software. Root Mean Square (RMS) values obtained from digital surface registration data and point registration differences were evaluated. In addition, digital mesiodistal dimensional measurements of the teeth determined for the point registration deviation values were made. Descriptive statistics were used to evaluate the measurements. ANOVA test was used to evaluate the differences between normally distributed data. In addition, a box plot was used to show the visual distribution of variability in measurements and the Bland-Altman test was used to examine the agreement between measurements. 
Results: When the RMS values were analyzed according to the digital surface registration data of DLP-SLA-PolyJet technologies, it was found that the PolyJet printer had the smallest RMS average with 0.145±0.10mm, followed by the DLP printer with an RMS average of 0.161±0.12mm. The SLA printer had the highest RMS average of 0.345±0.23mm. In the mesiodistal dimensional measurement evaluations, there was no statistically significant difference (p>0.05) between the mean of the main reference measurement values and the mean of the measurements obtained by DLP, PolyJet and SLA printers for all teeth measured.

Conclusion: All 3D production technologies used in our study are clinically usable at the model production stage.