Kardiyovasküler cerrahi sonrası basınç yarası oluşumunu kolaylaştıran faktörler
Factors facilitating pressure wound formation after cardiovascular surgery
Yazar: ECE ALTINTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. DUMRUL GÜLEN
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Basınç ülserleri = Pressure ulcer ; Cerrahi-kardiyovasküler = Surgery-cardiovascular ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Yoğun bakım = Intensive care

Özet:
Basınç yaraları; morbidite ve mortaliteye neden olabilen, hastanede yatış süresini uzatan, maliyeti ve iş yükünü artıran bir sağlık sorunudur. Erken dönemde risk değerlendirme ile koruyucu bakım uygulanarak önlenebilen basınç yaraları, kaliteli hemşirelik bakımının göstergelerinden biri sayılmaktadır. Bu çalışma, kardiyovasküler cerrahi olan hastalarda basınç yarası oluşumunu kolaylaştıran faktörleri incelemek amacı ile yapıldı. 
Retrospektif yöntemle hazırlanan çalışmanın evrenini, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde 1 Ocak 2015- 31 Aralık 2015 tarihleri arasında kardiyovasküler cerrahi operasyonu geçiren ve cerrahi yoğun bakıma alınan tüm hastalar, örneklemini ise yoğun bakımda basınç yarası gelişen 136 hasta ve kontrol grubu için randomize seçilmiş basınç yarası gelişmeyen 136 hasta oluşturdu. Analizlerde SPSS 23.0 programı kullanıldı. Elde edilen veriler ortalama, standart sapma, frekans, oran, minimum, maksimum, Student t Test, Mann Whitney U, Pearson Ki-Kare testi ile değerlendirildi. 
Araştırma sonucunda; basınç yarası gelişen ve gelişmeyen hastalar arasında yaş, beden kitle indeksi, beslenme şekli, laboratuar bulguları, Braden risk puanı, pozisyon değiştirme süresi açısından anlamlı fark bulundu. Basınç yarası gelişen ve gelişmeyen hastalar arasında cinsiyet açısından anlamlı fark bulunmadı. Basınç yaraları hastaların %73,5'inde sacrum bölgesinde ve %57,4'ünde Evre II düzeyinde olduğu, ortalama 5,68±2,14 günde geliştiği tespit edildi.
Sonuç olarak; ileri yaş, anemi, albümin düşüklüğü, nem, hareketsizlik gibi faktörler basınç yarası oluşumunu kolaylaştırmaktadır. Hemşirelik bakım uygulamaları kapsamında riski yüksek olan hastalara erken dönemde risk değerlendirme ile koruyucu bakım önerilmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Basınç Yarası, Cerrahi Yoğun Bakım, Kardiyovasküler Cerrahi

Abstract:
Pressure wounds; It is a health problem that can cause morbidity and mortality, prolong hospital stay, increase cost and workload. Preventable pressure sores are considered as indicators of quality nursing care by applying risk assessment and preventive care in the early period. The aim of this study was to investigate the factors that facilitate pressure wound formation in patients with cardiovascular surgery. 
The study population consisted of all patients who had undergone cardiovascular surgery between 1 January 2015 and 31 December 2015 at Kartal Koşuyolu High Specialization Training and Research Hospital. The study group consisted of 136 patients with pressure ulcers in intensive care unit and 136 patients who were not randomly selected pressure ulcers for the control group. SPSS 23.0 program was used in the analysis. The data obtained were evaluated with mean, standard deviation, frequency, ratio, minimum, maximum, Student t Test, Mann Whitney U, Pearson Chi-Square test.
As a result of the research; A significant difference was found between the patients with and without pressure sores in terms of age, body mass index, diet, laboratory findings, Braden risk score and time to change position. There was no significant gender difference between patients with and without pressure sores. Pressure sores were found in the sacrum region in 73,5% of the patients, and in Stage II in 57,4% of the patients, and developed on an average of 5,68 ± 2,14 days.
As a result; factors such as advanced age, anemia, low albumin, moisture, and immobility facilitate pressure wound formation. Within the scope of nursing care practices, early risk assessment and preventive care are recommended for patients at high risk.

Keywords: Pressure Wound, Surgical Intensive Care, Cardiovascular Surgery