Spor yapan ortaokul öğrencilerinin öz yeterlik ile psikolojik sağlamlık düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between self-efficiency and psychological strength of secondary students playing sports
Yazar: MELİKE BAŞAR
Danışman: PROF. DR. GÜLTEN HERGÜNER
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabiilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Spor = Sports ; Sporcu öğrenciler = Sportsmen students ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bu araştırmada spor yapan ortaokul öğrencilerinin öz yeterlik ile psikolojik sağlamlık düzeyleri arasındaki ilişkinin ortaya konulması amaçlanmıştır. 
Araştırma ilişkisel tarama modeliyle tasarlanmıştır. Araştırmanın evrenini 2022-2023 eğitim-öğretim güz döneminde İstanbul ilinin Sultangazi, Cebeci ve Başakşehir ilçelerinde ortaokula giden aynı zamanda spor kulüplerinde düzenli olarak sportif faaliyetlerine devam eden sporcular oluşturmaktadır. Araştırmada örneklem ise bahsedilen evren içerisinden "kolayda örnekleme" yöntemiyle seçilen 175'i (%49,6) kız, 178'i (%50,4) erkek olmak üzere toplam 353 sporcu öğrenciden oluşmuştur. Araştırmada veri toplama araçları olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Çocuklar İçin Öz-yeterlik Ölçeği" ve "Çocuk ve Genç Psikolojik Sağlamlık Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans (ANOVA), Pearson korelasyon ve Regresyon analizleri kullanılmıştır.  
Araştırma bulguları incelendiğinde, sporcu öğrencilerin öz yeterlik puanlarında cinsiyete ve sınıf düzeyine göre anlamlı farklılık elde edilirken; okul sporlarına katılma durumlarına göre anlamlı farklılık elde edilmemiştir. Ayrıca öz yeterlik puanları ile spor yılları arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Sporcu öğrencilerin psikolojik sağlamlık puanlarında cinsiyete, sınıf düzeyine ve okul sporlarına katılma durumlarına göre anlamlı farklılık elde edilmemiştir. Öte yandan psikolojik sağlamlık ile spor yılları arasında ise pozitif yönde anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Bağımlı değişkenler açısından sonuçlar incelendiğinde öz yeterlik ile psikolojik sağlamlık arasında pozitif yönde anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Dahası öz yeterliğin psikolojik sağlamlığı anlamlı şekilde yordadığı tespit edilmiştir. 
Sonuç olarak; sporcu öğrencilerde yüksek psikolojik sağlamlığın yüksek öz yeterliğe bağlı olduğu ortaya konulmuştur. Ayrıca sporcu öğrencilerin psikolojik sağlamlıklarının iyi olması isteniyorsa onların öz yeterliklerinin geliştirilmesi gerektiği söylenebilir.  
Anahtar Kelimeler: Sporcu, Öğrenci, Ortaokul, Öz Yeterlik, Psikolojik Sağlamlık.

Abstract:
In this study, it was aimed to reveal the relationship between self-efficacy and psychological resilience levels of middle school students who do sports. The research was designed with correlational survey model. The population of the study consists of athletes who attend secondary school in Sultangazi, Cebeci and Başakşehir districts of Istanbul province in the fall semester of 2022-2023 academic year and who continue their regular sports activities in sports clubs. The sample in the study consisted of a total of 353 student athletes, 175 (49.6%) women and 178 (50.4%) men, selected from the population by "convenience sampling" method. "Personal Information Form", "Self-efficacy Scale for Children" and "Child and Adolescent Resilience Scale" were used as data collection tools in the study. Independent groups t-test, one-way variance (ANOVA), Pearson correlation and regression analyses were used to analyze the data. 
When the research findings were examined, significant differences were obtained in the self-efficacy scores of athlete students according to gender and grade level, while no significant difference was obtained according to their participation in school sports. In addition, significant positive relationships were found between self-efficacy scores and years of sport. No significant difference was found in the psychological resilience scores of athlete students according to gender, grade level and participation in school sports. On the other hand, significant positive relationships were found between psychological resilience and years of sport. When the results were analyzed in terms of dependent variables, significant positive relationships were found between self-efficacy and psychological resilience. Moreover, it was found that self-efficacy significantly predicted psychological resilience. 
As a result, it was revealed that high psychological resilience in student athletes depends on high self-efficacy. In addition, it can be said that if the psychological resilience of student athletes is desired to be good, their self-efficacy should be improved.
Keywords: Athlete, Student, Secondary School, Self-Efficacy, Psychological Resilience.