Kuşadası Kadıkalesi kazısında ortaya çıkan kilise/manastır kompleksinin mimarisi
Architecture of the church/monastrey complex which is uncovered in the excavation of Kuşadası, Kadıkalesi
Yazar: ELİF KARABACAK
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP MERCANGÖZ
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı / Bizans Sanatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Arkeolojik kazılar = Archaeological excavations ; Aydın-Kuşadası-Kadıkalesi = Aydın-Kuşadası-Kadıkalesi ; Bizans Dönemi = Byzantine Period ; Bizans mimarisi = Byzantine architecture ; Kiliseler = Churchs ; Manastır = Monastery ; Mimari ögeler = Architectural elements ; Mimari özellikler = Architectural characteristics ; Tarihi eserler = Historic buildings ; Tarihi yapılar = Historic structures

Özet:
Sekiz yıldır devam eden Kuşadası, Kadıkalesi kazısının son sezonlarında, kale içinde girişin kuzeyinde bir yapı kompleksi ortaya çıkmaya başlamıştır. Güneyde ek bir şapelle onun kuzeyindeki mezar ek yapısı ile kilisenin naosu ve narteksi kısmen ortaya çıkarılmıştır. Kazılar sırasında kilisenin batısında, narteks ile doğrudan bağlantısı olan dört birimli bir yapı içinin su geçirmez sıvası nedeniyle sarnıç olarak nitelendirilmiş; yapı kalıntıları tamamen açılmamakla birlikte tüm veriler burada muhtemelen bir manastıra ait olabilecek kilise kompleksinin varlığına işaret etmiştir.Kazı çalışmaları halen devam etmekte ve çalışmalar ilerledikçe yapı kompleksine ilişkin kesin verilere ulaşılacaktır ancak mevcut mimari veriler tezimiz kapsamında değerlendirilecektir.Bu bağlamda tezimizde, ortaya çıkarılan kalıntıların mimari verileri ışığında kilise kompleksinin planına ilişkin öngörüler amaçlanmaktadır. Buna göre bazı ipuçları ile kilisenin plan özellikleri ortaya konulacaktır.Bunun için tezin yazılı metninde Anaia ve Kadıkalesi Kazılarıyla, Bizans mimarisinde görülen mimari plan tipleri hakkında genel bilgiler verildikten sonra tüm mimari bulgular ayrıntıyla tanıtılacaktır. Sonuçta benzer planlı kilise ve manastırlar arasında Kadıkakelesi buluntularının yeri tartışılacaktır.

Abstract:
Construction complex in north of castle entry started to appear with the help of excavations which has been continued for eight years in Kadıkalesi. An additional chapel and additional grave structure of the chapel, naos and nartex of the church are brought into the open. In west of the church, a construction which has link directly to nartex, was used as cistern because of its waterproof laying.Remains of the construction have not been brought to light, but, according to them there were a church complex which has high possibility to be monastery.Excavations are still continuing and we will have certain and determinative datas with the help of future steps of excavations. Current architectual datas will be evaluated in the content of the thesis.In the thesis, it is aimed to have foresight about planning of the church complex via datas of remains reached. With this, planning characteristics of the church will be executed by using some clues.For this reason, in the text of thesis, general informations about Byzantium architectural planning types will be given which are departed from Anaia and Kadıkalesi excavations. After that, all architectual indications will be presented in detail.In conclusion, importance and place of remains of Kadıkalesi will be discussed with comparison of similar-planned churchs and monasteries.