Menapoz sonrası anneler ile menapoz öncesi kızlarının beslenme durumları, kemik mineral yoğunlukları ve biyokimyasal parametreleri arasındaki etkileşim üzerine bir araştırma /
Yazar: MENDANE SAKA
Danışman: PROF. DR. GÜLDEN PEKCAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1994
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Anneler = Mothers ; Beslenme = Nutrition ; Biyokimya = Biochemistry ; Kalsifikasyon-fizyolojik = Calcification-physiologic ; Kemik dansitesi = Bone density ; Menopoz = Menopause

Özet:
103 ÖZET Bu çalışma menapoza girmiş 20 anne ile menapoza girmemiş 20 kızlarının, antropometrik ölçümleri, enerji harcamaları ve besin tüketimlerini karşılaştırmak, ayrıca menapoza ilişkin biyokimyasal bulgularla, hematolojik parametreler ve kemik mineral yoğunluklarında ve içeriklerinde anne ve kızları arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koymak amacıyla planlanıp yürütülmüştür. Çalışmada menarş yaşı, siklus uzunluğu ve menstrüasyon süresi yönünden farklılık saptanmamıştır (p>0.05). Antropometrik ölçümlerden boy uzunluğu dışında vücut ağırlığı, BKI, bel, kalça ve bel/kalça oranı açısından farklılık önemli bulunmuştur (p<0.001, p<0.01). Bireylerin enerji ve besin öğeleri tüketim düzeyleri ve tüketilen besinlerin miktarları arasında sakatat, şeker ve kolalı içecek tüketimi dışında farklılık saptanmamıştır (p>0.05). Annelerin enerji harcamaları ve BMH'ları kızlarına göre daha yüksek bulunurken (p<0.01, p<0.00X), annelerle kızlar arasında fiziksel aktivitedeki fark önemsiz bulunmuştur (p>0.05). Bireylerin yaptıkları fiziksel aktivite türleri incelendiğinde anne ve kızları arasında oturma ve uyku gibi aktivite türlerinde farklılık olduğu saptanmıştır (p<0.01).104 Hematolojik parametrelerden serum ferritin düzeyleri kan lipitlerinden HDL ve LDL kolesterol dışındaki diğer lipit fraksiyonları, serum kalsiyum ve alkalen fosfataz düzeylerinde anne ve kızlar arasındaki farklılık önemli bulunmuştur (p<0.05, p<0.01, p<0.001). Bireylerin L1-L4 vertebralarının total BMD ve BMC değerlerinde annelerle kızlar arasındaki farklılık önemli bulunmuş (p<0.05, p<0.01), BMD'si düşük annelerin kızlarının da BMD'lerinin düşük olduğu belirlenmiştir (2.58 x 1010, p<0.05). Çalışma sonucunda menstrual özellikler, besin tüketimleri ve kemik yoğunluğundaki benzerlikler anne ve kızları arasında genetik etmenlerin etkinliğini göstermiştir. Kadınlarda 20 yaşına kadar kemik yoğunluğundaki artış annele rin menapoza kadar olan kemik yoğunluğuyla ilişkilidir. Ancak menapozdan sonra çevresel faktörler etnik ve genetik faktörlerin önüne geçmektedir. Bu amaçla iskeletin kemik mineral yoğunluğunda etkili olan kalsiyum alımı ve fiziksel aktivite yanında yeterli ve dengeli beslenme örüntüsü sağlanmalı, güneş ışığından yeterince yararlanılmalıdır.

Abstract:
105 SUMMARY The aim of this study was to put out the similarities and differences of antropometric measurements, nutrient consumptions, biochemical findings, haematological values of bone mineral densities between twenty menopausal women and their twenty premenopausal daughters. Age of menarch, duration of cyclus and interval between mothers and daughter pairs were not different (p>0.05). Among antropometric measurements, significances were found between weight, body mass index, waist/hip ratios (p<0.001, p<0.01). There was no significant difference in the amount of nutrients intake. The energy expenditure for physical activities were found statistically insignificant (p>0.05) although the basal metabolic rates and energy expenditures of mothers were found to be higher (p<0.01, p<0.001). Duration of physical activities like sitting and sleeping were longer in mothers comparing with daughters (p<0.01). Serum calcium, alkalen phospatase, ferritin and blood lipid levels other than HDL and LDL were significantly different between mothers and daughters (p<0.05, p<0.01, p<0.001).106 Differences of total BMD and BMC values of Lx-L4 vertebrae between mothers and daughters were important (p<0.05, p<0.01). BMD of daughters whom mothers have low BMD, were low as well (2.58 x 1010, p<0.05). Results from this controlled study indicate that menstruel characteristics, nutrients intake and bone densities of mothers and daughters had pointed out the efficiency of genetic factors. In women, increase in bone density until age twenty has an important relationship with the bone density of mother until menopause. But after menopause, environmental factors exceed ethnical and genetic factors. Healthy nutrition with adequate calcium intake and efficient physical activity which have important effects on bone mineral density, must be supplied, and the sunlight must be benefited sufficiently.