Temporal kemik BT'de sigmoid sinüs pozisyonunun sınıflaması ve mastoidektomi sırasında sigmoid levha hasarı ile ilişkisi
Classification of sigmoid sinus position in temporal bone CT and its relationship with sigmoid plate injury during mastoidectomy
Yazar: FURKAN NALBANT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN ÇETİN ; DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHTAP BALABAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Mastoidektomi = Mastoidectomy ; Sigmoid hastalıkları = Sigmoid diseases ; Sınıflandırma = Classification ; Temporal kemik = Temporal bone ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
AMAÇ: Sigmoid sinüsün temporal kemik içerisindeki seyri oldukça varyasyoneldir ve bu seyri mastoidektomi ameliyatlarında sinüs yaralanması riski açısından önem arz etmektedir. Literatürde bu varyasyonların anatomik, radyolojik ve cerrahi olarak çeşitli sınıflandırmaları yapılmıştır. Ancak günlük radyoloji pratiğinde rutin kullanılan bir sınıflama sistemi bulunmamaktadır. Bu çalışmamızda rutin radyoloji pratiğinde temporal kemik BT'de kullanılabilecek, basit ve hızlı bir sınıflama sistemi tariflemeyi ve bu sınıflamanın intraoperatif olarak sigmoid levha hasarı ile ilişkisini araştırmayı amaçladık.
	GEREÇ ve YÖNTEM: 01.01.2019 ile 01.01.2021 tarihi arasında Ankara Şehir Hastanesi Radyoloji Kliniği'nde çekilen tüm temporal kemik BT tetkikleri retrospektif olarak tarandı ve KOM, Kolesteatomlu KOM veya kohlear implant nedeniyle mastoidektomi operasyonu yapılan ve postoperatif BT görüntüleri bulunan toplamda 107 hastaya ait 118 temporal kemik araştırıldı. 
BT görüntülerinde aksiyel kesitlerde, sigmoid sinüsün en öndeki kısmının dış kulak yolu arka duvarına uzaklığı, dış kulak yolu çapı baz alınarak üç sınıfa ayrıldı. Ve bu sınıflama ile sigmoid levha defektinin varlığı arasında ilişki araştırıldı. Ayrıca sınıflama ile mastoid havalanma derecesi, demografik bilgiler, mastoidektomi tipi, mastoidektomi endikasyonu ve sigmoid sinüs en ön kısmı ile dış kulak yolu arka duvarı mesafesi ayrı ayrı değerlendirildi.
BULGULAR: Yapılan istatistiksel analiz sonuçlarına göre sigmoid sinüs en ön kısmı ile dış kulak yolu arka duvarı arasındaki mesafe, sigmoid levha defekti olan grupta daha dar bulundu. Sigmoid levha defekti ayrıca canal Wall down mastoidektomi yapılanlarda ve mastoid havalanma derecesi sklerotik olarak sınıflananlarda daha sık bulunmuş olup istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Sigmoid levha defekti olan grupta, sınıflama sistemimizde en önde bulunan tip III sigmoid sinüs pozisyonu olanlar daha sık görülmüş olup sınıflamamız ile sigmoid levha defekti arasında anlamlı istatistiksel ilişki bulunmuştur. 
SONUÇ: Bu sonuçlara dayanarak yaptığımız sınıflamanın, operasyon öncesi raporlanması halinde, cerrahı, sigmoid sinüs konumuyla ve operasyon sırasında sigmoid levha hasarı ve bunu takip edebilecek olası diğer komplikasyonların riski ile ilgili bilgilendirebileceğini düşünüyoruz. Ayrıca radyologlar arasında ortak bir sınıflama kullanılmasının daha objektif raporlamayı sağlayacağını umuyoruz. Çalışmamız retrospektif bir çalışma olup sigmoid levha hasarını, diğer olası komplikasyonları ve cerrahi zorluğu öngörmede tariflediğimiz sınıflama ile yapılacak olan prospektif çalışmaların daha güvenilir sonuçlar elde edeceğini düşünüyoruz.

Abstract:
OBJECTIVE: The course of the sigmoid sinus within the temporal bone is highly variational, and this course is important in terms of the risk of sinus injury in mastoidectomy operations. Various classifications of these variations as anatomical, radiological and surgical have been made in the literature. However, there is no routinely employed classification system in daily radiology practice. In this study, we aim to describe a simple and fast classification system that can be used in temporal bone CT in routine radiology practice and to investigate the relationship between this classification and sigmoid plate damage intraoperatively.
	MATERIALS and METHODSAll temporal bone CT scans taken at the Radiology Clinic of Ankara City Hospital between 01.01.2019 and 01.01.2021 were retrospectively scanned, and a total of 118 temporal bones belonging to 107 patients who underwent mastoidectomy due to COM, COM with cholesteatoma or cochlear implant, and whose postoperative CT images were available were investigated.
In axial sections on CT images, the distance of the most anterior part of the sigmoid sinus to the posterior wall of the external auditory canal was divided into three classes based on the diameter of the external auditory canal, and the relationship between this classification and the presence of sigmoid plate defect was investigated. In addition, the degree of mastoid aeration, demographic information, mastoidectomy type, mastoidectomy indication, and the distance between the most anterior part of the sigmoid sinus and the posterior wall of the external auditory canal were evaluated separately by this classification.

RESULTS: According to the results of the statistical analysis, the distance between the most anterior part of the sigmoid sinus and the posterior wall of the external auditory canal was found to be narrower in the group with sigmoid plate defect. Sigmoid plate defect was also found more frequently in those who underwent canal wall down mastoidectomy and whose degree of mastoid aeration was classified as sclerotic, which was statistically significant. In the group with sigmoid plate defect, those with type III sigmoid sinus position, which is the most prominent in our classification system, were more common, and a significant statistical relationship was found between our classification and sigmoid plate defect.