Kömür hazırlama tesis atıklarının değerlendirilmesi
Evaluation of coal washing plant tailings
Yazar: FATMA SELDA KARAOĞUZ
Danışman: PROF. DR. ŞEVKET LEVENT ERGÜN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Kömür hazırlama tesislerinde kömür zenginleştirme işlemi sonucunda temiz kömür eldesi yanında proses atığı olarak şist ve şlam oluşmaktadır. Su+katı malzemeden oluşan şlamlar atık havuzlarında depolanmaktadır. Temiz suya ihtiyacın artması, temiz kömür kaybı, ekonomik nedenler ve çevresel hassasiyetlerle birlikte şlamların susuzlandırılması artık bir zorunluluk haline gelmiştir. 
Bu tez kapsamında; kömür sektöründe önemli bir paya sahip Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu bünyesinde faaliyet gösteren Kütahya-Tunçbilek'de bulunan Ömerler Lavvarı ve Manisa-Soma'daki Dereköy Lavvarından farklı noktalardan alınan ince tane boyu fraksiyonuna sahip katı+sıvı karışımından oluşan numunelerin filtre pres ile susuzlandırıldıktan sonra termik santrallerde yakıt olarak kullanım olanakları araştırılmıştır. 
Bu amaçla; Dereköy ve Ömerler Lavvarı -0,5 mm, MSG besleme ve tikiner alt akım (şlam) numunelerinin tane boyu dağılımları belirlenmiş ve her bir fraksiyon için kimyasal analizler yapılarak kömür içerikleri belirlenmiştir. Daha sonra bu numuneler için filtre pres ile susuzlandırma testleri yapılmıştır. Yapılan test ve analiz sonuçları Lave 2.0 programı kullanılarak değerlendirilmiştir.
Çalışmalar neticesinde; 0.5 mm, MSG besleme ve tikiner alt akım numuneleri ile yapılan filtre pres testlerinde %19.64-%24.20 aralığında nem değerlerine ulaşılmış ve şlam susuzlandırmanın başarılı bir şekilde yapılabileceği görülmüştür. Ancak termik santral yakıtı olarak değerlendirilebilmesi açısından   0,5 mm elek altının susuzlandırılması uygun bulunmuştur. Ömerler ve Dereköy Lavvarında şlam atığı oluşmayacak şekilde çevreye duyarlı akım şemaları oluşturulabileceği görülmüştür.

Abstract:
Coal preparation plants generate clean coal as a result of coal enrichment processes, but they also generate schist and slurry as processing waste. Slurry, made of water and solid materials, is generally piled up in waste storage ponds. It has become an obligation for this slurry waste to be dewatered due to increase of necessity to clean water, clean coal loss, economical reasons and environmental sensitivity worldwide.
This study covers the research of utilization opportunities of several samples in thermal power plants as a combustion fuel. The samples are solid-liquid mixtures with fine size dimention  from different points taken from Ömerler Coal Washing Plant situated in Kütahya-Tuncbilek Region and Derekoy Coal Washing Plant situated in Manisa-Soma Region, which are both operated within Turkish Coal Enterprises.
For this purpose, the grain size distribution of -0.5 mm, MSG feeding and thickener sub-flow (slurry) samples from Dereköy and Ömerler Coal Washing Plants are chemically analyzed and their coal contents are determined for every fraction. Later, dewatering tests are performed by filter presses. Testing and analyzing results are assessed by using Lave 2.0 Software.
As a result of the study, 19.64-24.20 % moisture content is obtained by applying filter press tests for 0.5 mm, MSG feeding and thickener samples and successful slurry dewatering has been achieved. However, for the evaluation of the samples as a power plant fuel, Dereköy and Ömerler Coal Washing Plants -0.5 mm samples are found appropriate. Environmentally sensitive flow diagrams can also be created for the Ömerler and Dereköy Coal Washing Plants with zero slurry waste.