7. sınıf öğrencilerinin sosyal bilgiler dersi bağlamında eşitlik, sevgi ve saygı değerlerine yönelik algısının incelenmesi
Examining 7th grade students' perceptions of the values of equality, love and respect in the context of social studies course
Yazar: CEREN DEMİR
Danışman: PROF. DR. ELVAN GÜNEL
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Sosyal Bilgiler dersi, en temel amacı bireye etkin vatandaş yetiştirmek olan bir ilkokul, ortaokul dersidir. Bu amaç doğrultusunda öğrenciye kazandırılması amaçlanan çeşitli değerler vardır. Bu araştırmada da Sosyal Bilgiler dersi 7. Sınıf öğrencilerinin eşitlik, sevgi, saygı değerlerine yönelik algıları incelenmiş ayrıca Sosyal Bilgiler dersi Etkin Vatandaşlık ve Küresel Bağlantılar öğrenme alanları bağlamında, öğrencilerin eşitlik, sevgi, saygı değeri algılarının nasıl şekillendiğini anlamak amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim deseni kullanılmıştır. Araştırmanın verileri yarı-yapılandırılmış görüşmeler, ders gözlemleri, ders günlükleri ve araştırmacı günlüğünden elde edilmiştir. Veriler NVivo 14 paket programı kullanılarak tümevarımsal analiz yöntemi benimsenerek analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda öğrencilerin eşitlik, sevgi ve saygı değerlerine olumlu anlamlar yükledikleri fakat hem okulda hem ailelerinde hem de toplumda bu değerlerin eksik olduğuna inandıkları sonucuna ulaşılmıştır. Kız öğrencilerin toplumda cinsiyetleri sebebiyle eşitsizliğe uğradığını dile getirirken, erkek öğrencilerin eşitsizliğe uğramadıklarını dile getirmesi araştırmanın bulgularından birisidir. Katılımcıların çoğu günümüzde eşitlik, sevgi, saygı değerlerinin azaldığını düşünmektedir. Etkin Vatandaşlık ve Küresel Bağlantılar öğrenme alanlarının öğretim sürecinde ise sırasıyla eşitlik ve saygı değerinden sıkça bahsedildiği fakat sevgi değerinin öğretim süreci içinde yer almadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Sosyal Bilgiler dersinde bu öğrenme alanlarının işlenmesinden sonra öğrencilerin eşitlik, sevgi, saygı değeri farkındalıklarının geliştiği bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Sosyal bilgiler, Eşitlik, Sevgi, Saygı, Değerler eğitimi, Etkin vatandaşlık, Küresel bağlantılar, Olgu bilim

Abstract:
Social Studies course is a primary and secondary school course whose main purpose is to raise individuals as active citizens. Therefore, there are various values that are aimed to be imparted to the students. In this research, the perceptions of 7th grade Social Studies course students about the values of equality, love, and respect were examined, and it was also aimed to understand how students' perceptions of the values of equality, love, and respect were shaped in the context of the Active Citizenship and Global Connections learning areas of the Social Studies course. The phenomenological design, one of the qualitative research methods, was used in the research. The data of the research were gathered by employing semi-structured interviews, observations of social studies lessons, participants' diaries and the researcher's diary. The data were analyzed by using the inductive analysis method using the NVivo 14 package program. As a result of the research, it was concluded that students attributed positive meanings to the values of equality, love, and respect, but they believed that these values were missing both at school, in their families and in society. One of the findings of the research is that female students stated that they experienced inequality in society due to their gender, while male students state that they experience equality. Most of the participants believe that the values of equality, love, and respect have diminished in society they live in. It was found that in the teaching process of Active Citizenship and Global Connections learning areas, the values of equality and respect were frequently mentioned, respectively, but the value of love was excluded in the teaching process. It was found that students' awareness of the values of equality, love, and respect improved after these learning areas were taught in the Social Studies course.

Keywords: Social Studies, Equality, Love, Respect, Values Education, Active Citizenship, Global Connections, Phenomenology