Okul iklimi ile örgütsel sinizm arasındaki ilişkiler
Relationships between school climate and organizational cynicism
Yazar: AHMET GÜL
Danışman: PROF. DR. ABDURRAHMAN TANRIÖĞEN
Pamukkale Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişsel davranışlar = Cognitive behaviours ; Okul iklimi = School climate ; Sinizm = Cynicism ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Öğretmenlerin okul iklimi ile örgütsel sinizm düzeyi arasındaki ilişkilere yönelik
arştırıldığı bu araştırma nicel ve tarama modelindedir. 2021-2022 eğitim yılında Denizli
Tavas, Kale ve Merkezefendi ilçelerinde görev yapan öğretmenlerden basit tesadüfî
yöntemle 371 öğretmene ulaşılarak veri toplanmıştır. Öğretmenlerin okul iklimine ilişkin
algılarıyla ilgili en yüksek ortalama umursamaz öğretmen davranışları boyutunda ve
yüksek düzeyindedir. Bununla birlikte işbirlikçi öğretmen davranışlarına ilişkin algıların
yüksek düzeyde olduğu görülürken emredici müdür davranışları, destekleyici müdür
davranışları ve samimi öğretmen davranışları boyutlarına ilişkin orta düzeydedir. En düşük
ortalama orta düzeyde kısıtlayıcı müdür davranışları boyutundadır. Öğretmenlerin okul
iklimine ilişkin algılarının hizmet süreleri ve kıdemlerine göre farklılık göstermediği ancak
cinsiyet, yaş, görev yaptıkları kademe ve görev yaptıkları ilçelere göre farklılık gösterdiği
görülmektedir. Öğretmenlerin örgütsel sinizm algıları en yüksek ve orta düzeyde
davranışsal boyuttadır. Bunu düşük düzeyde bilişsel ve duyuşsal boyut izlerken
öğretmenlerin genel sinizm düzeyleri ise düşük düzeydedir. Öğretmenlerin örgütsel
sinizme ilişkin algılarının cinsiyet ve hizmet süresine göre farklılık göstermediği ancak
yaş, görev yaptıkları eğitim kademelerine ve görev yaptıkları ilçelere göre ise farklılık
gösterdiği görülmektedir. Öğretmenlerin kısıtlayıcı müdür davranışlarının, işbirlikçi
öğretmen davranışlarının ve umursamaz öğretmen davranışlarının örgütsel sinizmi anlamlı
düzeyde yordamadığı görülürken destekleyici müdür davranışları ve samimi öğretmen
davranışlarının örgütsel sinizmi olumsuz ve anlamlı derecede yordadığı ve emredici müdür
davranışlarının ise olumlu ve anlamlı derecede yordadığı tespit edilmiştir. Öğretmenlerin
okul ikliminin olumlu özelliklerini arttırmak için örgütsel sinizmin olumsuz etkilerine
yönelik tedbirlerin alınması önerilmektedir.

Anahtar Sözcükler: Öğretmen, okul iklimi, sinizm, bilişsel, davranışsal, destekleyici

Abstract:
This research, in which teachers are investigated for the relationship between
school climate and organizational cynicism, is in a quantitative and screening model. In the
2021-2022 academic year, data were collected by reaching 371 teachers from the teachers
working in Denizli Tavas, Kale and Merkezefendi districts with a simple random method.
The highest average about teachers' perceptions of school climate is in the dimension of
reckless teacher behaviors and at a high level. On the other hand, while the perceptions of
cooperative teacher behaviors are high, they are at a moderate level regarding the
dimensions of commanding principal behaviors, supportive principal behaviors and sincere
teacher behaviors. The lowest average is in the dimension of moderately restrictive
principal behaviors. It is seen that teachers' perceptions of the school climate do not differ
according to their length of service and seniority, but differ according to gender, age, the
level they work and the districts they work in. Teachers' perceptions of organizational
cynicism have the highest and moderate behavioral dimensions. While this is followed by a
low level of cognitive and affective dimensions, teachers' general cynicism levels are at a
low level. It is seen that teachers' perceptions of organizational cynicism do not differ
according to gender and length of service, but differ according to age, educational levels
and districts where they work. It was found that restrictive principal behaviors, cooperative
teacher behaviors and reckless teacher behaviors of teachers did not significantly predict
organizational cynicism, while supportive principal behaviors and sincere teacher
behaviors predicted organizational cynicism negatively and significantly, and commanding
principal behaviors positively and significantly predicted organizational cynicism. It is
recommended to take measures against the negative effects of organizational cynicism in
order to increase the positive characteristics of teachers' school climate.

Keywords: Teacher, school climate, cynicism, cognitive, behavioral, supportive