Sol ventrikül destek cihazlı hastaya bakım verenlerin depresyon, anksiyete, stres düzeyleri ve stresle başa çıkma tarzları
Depression, anxiety, stress levels and coping styles of caregivers with left ventricular assist device
Yazar: NECLA ATİLA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESMA ÖZŞAKER
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; Depresyon = Depression ; Hasta bakımı = Patient care ; Kalp destek cihazları = Heart assist devices ; Stres = Stress ; Stres yönetimi = Stress management ; Ventriküler fonksiyon-sol = Ventricular function-left

Özet:
Amaç: Araştırma sol ventrikül destek cihazlı hastaya bakım verenlerin "depresyon,
anksiyete ve stres düzeyleri" ile "stresle başa çıkma tarzları" nın değerlendirilmesi
amacıyla yapıldı.
Yöntem: Tanımlayıcı türde olan bu çalışmanın evrenini, "Ege Üniversitesi Tıp
Fakültesi Hastanesi Kalp Damar Cerrahisi Kliniği" nde takip edilen sol ventrikül
destek cihazlı hastalara bakım veren hasta yakınları oluşturmaktadır. Araştırmanın
yapılacağı tarihler arasında "Ege üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kalp Damar
Cerrahisi Kliniği"nde sol ventrikül destek cihazı nedeniyle takibi yapılan tüm
hastalar içinden; 18 yaşından büyük olan, Türkçe konuşabilen, okuma yazma bilen,
hastanın bakımından birincil olarak sorumlu ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan
bakım verenler araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Örneklem grubuna,
örneklem seçimine gidilmeyerek veri toplama sürecinde ulaşılabilen ve
araştırmaya katılmayı kabul eden, çalışmaya alınma şartlarını karşılayan 74 hasta
yakını dahil edilmiştir. Veriler, katılımcılara ait verileri belirlemeye yönelik
geliştirilen "Bireysel Veri Formu" "DASS 21" ve "Stresle Başa Çıkma Tarzları
Ölçeği" kullanılarak elde edilmiştir. Veriler IBM SPSS Statistics 25.0 paket
programı yardımıyla değerlendirilmiştir.
Bulgular: Sol ventrikül destek cihazlı hastaya bakım verenlerin %67.6'sında
depresyon, %45.9'unda anksiyete, %50'sinde stres saptanmıştır. Bakım verenlerin
kendine güvenli tarz başa çıkma tarzı puanı ortalaması 12.90±3.86, iyimser
yaklaşım 9.41±12.24, çaresiz yaklaşım 11.24±5.05, boyun eğici yaklaşım
8.14±3.02, sosyal desteğe başvurma 7.93±2.63'dür.
Sonuç: Sol ventrikül destek cihazlı hastaya bakım veren bireylerin yarısından
fazlasında depresyon, yaklaşık yarısında ise anksiyete ve stres görülmüştür.
Bakım veren bireylerin depresyon, anksiyete ve stres düzeyleri bakım verenlerin
sosyodemografik özelliklerinden, hastaya ve bakım sürecine ait bazı
değişkenlerden ve stresle başa çıkma tarzlarından etkilenmektedir. Kendine
güvenli yaklaşım, sosyal desteğe başvurma, iyimser yaklaşım başa çıkma tarzları 
IV
depresyon anksiyete ve stres düzeylerini olumlu etkilerken, çaresiz yaklaşım ve
boyun eğici yaklaşım ise depresyon ve stres düzeylerini olumsuz etkilemektedir.
Bakım verenin ruh sağlığını korumada risk faktörü olabilecek değişkenler göz
önünde bulundurulmalıdır.
Anahtar Kelimeler: sol ventrikül destek cihazı; bakım veren; baş etme stilleri;
depresyon; anksiyete; stres

Abstract:
Objective: The aim of this study is to evaluate depression, anxiety, stress levels and
coping styles of caregivers with left ventricular assist device.
Method: The population of this descriptive study consists of the relatives of patients
who are caring for patients with left ventricular assist devices followed at the
"Cardiovascular Surgery Clinic of Ege University Hospital". All patients who were
followed up for left ventricular assist device at Ege University Medical Faculty
Cardiovascular Surgery Clinic during the study. The sample of the study consisted of
caregivers older than 18 years, who could speak Turkish, who could read and write,
were primarily responsible for the care of the patient and volunteered to participate in
the study. The sample group consisted of 74 caregivers who could be reached during
the data collection process and who agreed to participate in the study. The data were
obtained by using an "Individual Data Form'' developed to determine the data of the
participants, ''DASS 21 " and ''Coping Styles Scale''. Data were analyzed using
"IBM SPSS Statistics 25.0 ".
Results: Depression was found in 67.6% and anxiety in 50.9% and stress in 45.9%
caregivers of the patients with left ventricular support device. The average of selfconfident style coping style scores of caregivers is 12.90 ± 3.86, optimistic approach
9.41 ± 12.24, helpless approach 11.24 ± 5.05, submissive approach 8.14 ± 3.02,
applying for social support 7.93 ± 2.63.
Conclusion: Depression, anxiety and stress levels of caregivers are affected by
sociodemographic characteristics of caregivers and some variables related to patient
and care process. While self-confident approach, seeking of social support, coping
with optimistic approach affect depression anxiety and stress levels positively,
helpless approach and submissive approach negatively affect depression and stress
levels. Variables that may be risk factors should be taken into consideration in
maintaining the mental health of the caregiver.
Key Words: left ventricular assist device; caregiver; coping style; depression;
anxiety; stres