Hava savunma sistemlerinin konfigürasyonu ve konuşlandırılması için  çok kriterli bir yaklaşım
A multicriteria approach for configuration and positioning of air defense systems
Yazar: DAMLA ÖZYILMAZ ÇOPUR
Danışman: DOÇ. DR. CEREN TUNCER ŞAKAR
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Savunma ve Savunma Teknolojileri = Defense and Defense Technologies
Dizin: Füzeler = Missiles ; Hava savunma sistemleri = Air defence systems ; Radar = Radar ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Bu tezde, olası tehditlerin imhası için gereken hava savunma füzelerinin belirlenmesine ve bu füzeleri barındıran hava savunma füze sistemlerinin Türkiye sınırları içerisindeki yerleşimine ilişkin bir çalışma yürütülmüştür. Hava savunma füze sistemlerinin konuşlanmasında dikkate alınan unsur arama radarları olmuştur. Radarların yerleşiminde önce coğrafi koordinatlar, ardından Türkiye sınırları içerisinde yer alan ve savunulma ihtiyacının had safhada olduğu noktalar göz önünde bulundurulmuştur. Radarların yerleştirilebileceği kritik noktalar ve radar sayıları belirlendikten sonra ise bu kritik noktalarda bulunacak olan ve ilgili bölgeyi savunabilecek yeteneklere sahip hava savunma füzesine ait özellikler belirlenmiştir. Tüm bunlar belirlenirken dikkate alınması gereken, geliştirilen çözüm önerisinin aynı zamanda maliyet etkin olabilmesidir. Özetle, çalışma kapsamında Türkiye'de belirlenen bölgelerin savunmasının sağlanabilmesi için sahip olunması gereken hava savunma füzeleri ve bu füzelerin konuşlandırılması muhtemel yerlerin tespiti için bir model geliştirilmiş ve uygulanmıştır. Literatürde henüz çok fazla yer almayan bu konunun gelecekte hayli önem kazanacağı ve bu çalışmanın ilgili literatüre katkı yapacağı düşünülmektedir.

Abstract:
In this thesis, a study has been carried out on the determination of air defense missiles required for the destruction of possible threats and the placement of air defense missile systems containing these missiles within the borders of Turkey. The element considered in the deployment of air defense missile systems was search radars. In the placement of the radars, first the geographical coordinates, then the points within the borders of Turkey where the need for defense is at the highest level were taken into consideration. After the critical points where the radars can be placed and the number of radars are determined, the features of the air defense missile that will be located at these critical points and have the capabilities to defend the relevant region are determined. What should be taken into consideration while determining all these is that the solution proposal developed can be cost effective at the same time. In summary, within the scope of the study, a model has been developed and implemented to determine the air defense missiles that must be owned in order to provide the defense of the regions determined in Turkey and the possible places where these missiles can be deployed. It is thought that this subject, which has not yet taken place in the literature, will gain great importance in the future and this study will contribute to the relevant literature.