Şairin "ben"inden "şiir dili"ne: "Kendini uçuruma bırakan"
From the poet's "self" to the "poetic language": "That lets itself slip down toward to chasm"
Yazar: ZEYNEP KÖYLÜ
Danışman: PROF. DR. ALİ AKAY
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Genel Sosyoloji ve Metadoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Benlik kavramı = Self concept ; Dil = Language ; Edebiyat = Literature ; Özne = Subject ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
Bu tezin amacı, bir özne olarak şairin 'ben'inden yola çıkarak özne-dil ilişkisini araştırmaya çalışmaktır. Bir özne olarak şairin 'ben'i, 'ben'in deney(im) haline gelişi, şiir dilinin öznenin dağılmasında ve parçalanmasındaki payı ve şiirin Blanchot'dan esinle "kendini uçuruma bırakan dil" olmasının özneyi de uçurumun kenarına nasıl getirdiği çalışmanın sorunsalını oluşturmuştur.
Öznenin tarihsel, sosyal, ekonomik, ya da kültürel veçhelerinden ziyade dil ve edebiyatla bağlantısı üzerinde durulduğu bu çalışmada öncelikle klasik düşünce çerçevesinde öznenin nasıl oluştuğu, özellikle Aydınlanma düşüncesi içerisinde özne kavramının nasıl ve neden dile getirildiği kısaca ele alınmış, ana gövde de ise öznenin oluşumunda dilin başat bir rol oynadığına vurgu yaparak öznenin geri çekilmesiyle 'dil varlığı'nın meydana gelmesinin zeminini hazırlayan düşünürlerin görüşlerine yer verilmiştir. Bu minvalde Çağdaş Fransız düşüncesinin önde gelen temsilcileri dil ve edebiyat çerçevesinde bir araya getirilmiştir.
Çalışmanın son bölümünde ise modern zamanlarda parçalanan ve yerini dil varlığına bırakan özne, şair ve şiir üzerinden tartışılarak birtakım örneklerle açımlanmaya çalışılmış, dilin sınırlarında gezinerek 'ben'i deney(im) alanı haline getiren şairlerin düşünceleri ve şiirlerinden örnekler verilmiştir. Şair özne üzerinden, bize özellikle de dil yoluyla dışarıdan dayatılan bütün kimlikler, roller, kişilikler, olduğumuzu sandığımız 'ben'ler bir yanılsamadan ibaret olamaz mı, sorusunun yanıtı aranmaya çalışılmıştır.



ANAHTAR KELİMELER: Özne - Öznenin Dağılışı - Şair'in Ben'i - Dil Varlığı -Şiir Dili - Dördüncü Tekil Şahıs

Abstract:
The purpose of this thesis is to analyse the subject-language relationship, taking the poet's self as its starting point. The main problematic of this study is the poet as a subject - how it transforms itself into experiment/experience, the role poetic language plays in the fragmentation of the subject, and with inspiration taken from Blanchot, how poetry, when defined as language "that lets itself slip down toward to chasm" also drags the subject along.
The study first focuses on the relationship of the subject with language and literature, rather than the historical, social, economic or cultural aspects. After summarising how and why the concept of subject was discussed during the Age of Enlightenment, the study moves forward by stressing that language plays a crucial role in the creation of subject, and mentions major thinkers who claim that the being of language is created through the retreat of the subject.
The thesis combines the ideas of major contemporary French thinkers in terms of language and literature, who in the 1960s and 70s criticised and refused the definition of the subject put forward by the Enlightenment through structuralism and post - structuralism.
The final part of the study discusses the subject that has been fragmentated and replaced by the being of language, within the frame of poetry and the poet. It seeks answers to the question whether all identities, roles, personalities, all the "selves" we think we are, which are imposed upon us through language, could be an illusion afterall.


KEY WORDS: subject - fragmentation of the subject - the poet's self - being of language - poetic language - fourth person singular