Distopik filmlerdeki ürün yerleştirme uygulamaları
Product placements practices in dystopian films
Yazar: MERTCAN CENGİZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNEM GÜDÜM
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Reklamcılık ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Reklamcılık = Advertising
Dizin: Distopya = Dystopia ; Film = Film ; Reklamcılık = Advertising ; Reklamlar = Advertisements ; Sinema = Cinema ; Uluslararası reklamcılık = International advertising ; Ürün yerleştirme = Product placement

Özet:
Araştırma distopik filmlerdeki ürün yerleştirme uygulamalarının üzerinde durmaktadır. Araştırmanın amacı ise yapılan ürün yerleştirmeleri inceleyerek kullanılan markaları analiz etmektir. Literatür araştırmasında görülmüştür ki, ürün yerleştirme üzerine yapılan araştırmaların çoğunda örneklem olarak genelde distopik ögeler bulunmamaktadır. Bunun nedeni, distopik film evreninin diğer film temalarına kıyasla her türlü ürün yerleştirme uygulamasına uygun olmayışıdır. Distopik filmlerde işlenen temaların günümüzdeki teknolojinin ya gerisinde ya da ilerisinde olmaları, bugünkü ürünlerin ürün yerleştirme açısından kullanılmasını güç hale getirmekte ve bir uyuşmazlık yaratmaktadır. Özellikle zamansal açıdan uyuşmamazlık, hem reklamcıların bu filmleri daha az tercih etmelerine hem de ürün yerleştirme konusunu inceleyen araştırmacıları distopik filmler üzerinde fazla durmamaya itebilmektedir. Araştırma öncelikle distopik filmleri inceleyerek, literatüre distopik filmlerin incelendiği bir araştırma olarak katkı yapmayı hedeflemektedir. Ayrıca araştırma reklamcıların, içinde distopik evreni konu alan filmlerin nasıl kullanılabileceğine dair bir katkı vermeyi amaçlamaktadır. Örneklem olarak, 2018 tarihli IMDB'de yapılan oylamada "en kasvetli distopik filmler" listesinde ilk 3 sırayı paylaşan filmler seçilmiştir. Konu genel anlamda literatür taramasına yönelik içerik analizi yöntemiyle incelenirken, üç filmdeki ürün yerleştirme uygulamaları göstergebilimsel analizle irdelenmiştir. Distopik filmlerin içinde bulunan ürün yerleştirme uygulamalarının film içerisinde ne kadar yer aldığı, yer aldığı süre zarfı içinde ne tür bir ürün yerleştirmeye ait olduğu incelenerek, yer alan marka ve hizmetlerin izleyici açısından hangi yan anlamlara sahip olabileceği araştırılacaktır. Son günlerde birçok oyun, sinema, kitap, dergi gibi yayınlara konu olan evrenin geleceğe dair tahminler taşıması ve bu evrede distopik kavramın daha fazla film konularında yer almaya başlamasıyla, bu konunun araştırılması da literatür  açısından bir gereklilik haline gelmektedir. Bu tez de daha önceden yapılmış araştırmalara yeni bir soluk getirmeyi ve distopik eserlerin içinde bulunan ürün yerleştirme uygulamalarına farklı bir perspektiften bakmayı amaçlamaktadır.

Abstract:
The research focuses on product placement  in films. The aim of the research is to examine the product placements and to analyze the brands that are subject to product placement in these films. Literature review on the topic showed that most of the research made on product placement did not have dystopian origins. The reason for this can be that the the dystopian movie universe is not suitable for all kinds of product placement applications, since the themes handled in dystopian films are either behind or ahead of today's technology. And this makes it difficult to use today's products in terms of product placement and creates a incompatiblity. In particular, the temporal incompatibility may lead bot the advertisers to prefer these films for product placement less and also the researchers who study the subject of product placement not to dwell much on dystopian films. Therefore, dystopian films can not find a majör place in researchs which focuses on product placements . The research aims to contribute to academic literature as a research examining dystopic films in scope of product placement. Thus, also aims to make a contribution to the advertisers on how films about the dystopian universe can be used. In the study, films that share the first three places in the list of "the most gloomy dystopian movies " which dated 2018 of imdb were selected as a sample. The product placements applications in these films were examined by content analysis method. Afterwards, the product placement applications of the brands in these three films were subjected to the semiotic analysis method and a more detailed analysis of the product placement applications in them was made. The significance of the brands and services in the research will be investigated by examining  the meaning they may have for the audience. Nowadays, in many works such as games , movies , books  and magazines the subject universe has predictions about the future and the dystopic concept has started to take place in more film subjects at this stage, so researching this issue has become a necessity for the literature. This thesis aims to bring a new breath to previous research and to analyze the product placement practices in dystopic works and used by brands to improve themselves from a different perspective.