Antalya florasında bulunan iki dianthus türünün (D. calocephalus Boiss. ve D. orientalis Adams.) kültüre alınması ve bazı biyolojik özelliklerinin saptanması üzerine bir araştırma
An investigation on domesticating and determinating some biological characteristics of two dianthus species (D. calocephalus Boiss. and D. orientalis Adams.) grown in Antalya flora
Yazar: DENİZ HAZAR
Danışman: PROF.DR. İBRAHİM BAKTIR
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZET ANTALYA FLORASINDA BULUNAN İKİ DIANTHUS TURUNUN (D. calocephalus Boiss. ve D. orientalis Adams.) KÜLTÜRE ALINMASI VE BAZI BİYOLOJİK ÖZELLİKLERİNİN SAPTANMASI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA DENİZ HAZAR Doktora Tezi, Bahçe Bitkileri Anabilim Dalı Danışman: Prof. Dr. İbrahim BAKTTO Ocak 2006, 173 Sayfa Bu çalışmada, Antalya florasında yayılış gösteren Dianihus türlerinden D. calocephalus ve D. orientalis'in süs bitkisi olarak değerlendirilebilme olanakları araştırılmıştır. Bu amaçla türlerin doğal ortamlarındaki yetişme koşullan, morfolojileri, anatomik ve palinolojik özelikleri incelenmiştir. Doğal ortamlarında yapılan incelemelerin de ışığı altında türler kültüre alınmıştır. Kültüre alma çalışmalarında öncelikle farklı üretim yöntemleri (tohum, çelik ve in vitro kültürü) denenerek en başarılı üretim yöntemi tespit edilmeye çalışılmıştır. Üretilen fideler serada hazırlanan dikim yastıklarına, saksılara ve dış ortamda çiçek parterlerine dikilmiştir. Üç değişik kültür ortamında fenolojik ve morfolojik gözlemler yapılmıştır. Kesme çiçek olarak değerlendirmede önemli bir kriter olan vazo ömürleri bakımından da türler incelenmiştir. Ayrıca türlerin kuru çiçek olarak değerlendirilme imkanları da araştırılmıştır. Çalışma sonunda, D. calocephalus 'un kesme çiçek, saksı çiçeği ve tasarım bitkisi olarak kullanımlanmn yanı sıra kuru çiçek olarak da değerlendMlmesinin mümkün olduğu, D. orientalis' in ise yastıksı form oluşturması nedeniyle kurak ve kayalık yamaçlarda ve şeyvlerde iyi bir erozyon önleme bitkisi ve sonbaharda açan albenili çiçekleri ile de ideal bir tasarım bitkisi olma özelliklerine sahip olduğu tespit edilmiştir. ANAHTAR KELİMELER: Anatomi, Dianthus, morfoloji, palinoloji, üretim yöntemleri, in vitro, kesme çiçek, saksı çiçeği, tasarım bitkisi, vazo ömrü, kuru çiçek JÜRİ: Prof. Dr. İbrahim BAKTIR Prof. Dr. Lami KAYNAK Prof. Dr. Hüseyin SÜMBÜL Prof. Dr. Ercan ÖZZAMBAK Doç. Dr. Sibel MANSUROĞLU

Abstract:
ABSTRACT AN INVESTIGATION ON DOMESTICATING AND DETERMINATING SOME BIOLOGICAL CHARACTERISTICS OF TWO DIANTHUS SPECIES (D. calocephalus Boiss. and D. orientalis Adams.) GROWN IN ANTALYA FLORA Deniz HAZAR Ph. D. Thesis in Department of Horticulture Adviser: Prof. Dr. İbrahim BAKHR January 2006, 173 pages This study was conducted to determine the possibilities of using two Dianthus species, D. calocephalus and D. orientalis, as ornamental plants. For this purpose growing conditions in nature, morphological and anatomical characteristics of these species were investigated. Different propagation methods, such as seeds, cutting and tissue culture, were tired and investigated in order to determine the most successful propagation method. Propagated seedlings were planted onto stoolbed, pots and flower parterres. Phenological and morphological investigations were conducted in these three different planted areas. Species were also evaluated in terms of vase life which is an important criteria for cut flowers. Possibilities of using these two species as dried flowers were examined too. Experiment results showed D. calocephalus could be used as cut flower, pot flower, landscape design plant and also dried flowers. However, D. orientalis could be only used as landscape design plant specially when flowering plants are scarce especially in fall. KEY WORDS: Anatomy, Dianthus, morphology, palynology, propagation methods, in vitro, cut flower, pot flower, landscape design plant, vase life, dried flower COMMITEE: Prof. Dr. îbrahim BAKTIR Prof. Dr. Lami KAYNAK Prof. Dr. Hüseyin SÜMBÜL Prof. Dr. Ercan ÖZZAMBAK Assoc. Prof. Dr. Sibel MANSURO?LU n