Yüksek riskli gruplarda postoperatif derin ven trombozunu önleme protokollerinin karşılaştırılması
Comparison of protocols of prevention of postoperative deep vein thrombosis in high risk groups
Yazar: HATİCE AYHAN
Danışman: DOÇ. EMİNE İYİGÜN
GATA / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Elastik doku = Elastic tissue ; Esneklik = Flexibility ; Profilaksi = Prophylaxis ; Tromboz = Thrombosis ; Venöz tromboz = Venous thrombosis ; Çorap = Socks

Özet:
Bu çalışma, ameliyat sonrası derin ven trombozu (DVT) açısından çok yüksek riskli hastalarda, üç farklı DVT önleme protokolünün etkinliğinin ve hasta memnuniyetinin karşılaştırılması amacıyla planlanmış, prospektif, randomize klinik araştırmadır. Çalışmanın örneklemini, Mart 2011-Nisan 2012 tarihleri arasında abdominopelvik cerrahi geçiren 219 hasta oluşturmuştur.Tüm hastalara DVT'nin önlenmesine yönelik, farmakolojik ve fiziksel profilaksi yöntemleri benzer şekilde uygulanmış ve eğitim verilmiştir. Farklı olarak, randomizasyon sonrası Grup I'deki hastalara diz altı düşük basınçlı elastik çorap (BEÇ) (15-18 mm/Hg), Grup II'deki hastalara diz üstü düşük BEÇ (15-18 mm/Hg), Grup III'deki hastalara diz altı orta BEÇ (20-30 mm/Hg) verilmiştir. Ameliyat sonrası 5-7 gün DVT belirti ve bulguları izlenmiş, çorapların kullanımına ilişkin sorunlar kaydedilmiş, hastaların çoraplara ilişkin memnuniyetleri değerlendirilerek, tüm hastalara alt ekstremite venöz renkli doppler ultrasonografi (RDUS) yaptırılmıştır.Çalışmada yer alan her üç grupta, hiçbir hastada DVT gelişmemiştir. Çalışmada, BEÇ'lerin kullanımına ilişkin, araştırmacı tarafından en çok sorun Grup II'de (%46.6) gözlenmiştir (p<0.001). Çalışmada hastalar tarafından en çok sorun Grup III'de (%79.5) ifade edilmiştir (p<0.001). Bu sorunlar, çorapların aşağı düşmesi (Grup II), çorabın sıkması, sıcaklık hissi ve kaşıntı (Grup III) olmuştur (p<0.001). Çalışmada, Grup I'deki hastaların BEÇ'leri çok rahat, Grup II'deki hastaların rahat, Grup III'deki hastaların ise rahatsız olarak değerlendirdiği tespit edilmiştir (p<0.001).Bu sonuçlar doğrultusunda, abdominopelvik cerrahi geçiren, ameliyat sonrası DVT açısından yüksek riskli hastalarda diz altı düşük BEÇ'lerin kullanılması önerilmektedir.

Abstract:
This research is a prospective, randomized clinical study that was planned to compare the effectiveness and patient satisfactory of three different DVT prevention protocols in very high risk patients. Sample of the study included 219 patients who had abdominopelvic surgery between March 2011 and April 2012.For the prevention of DVT, pharmacological and physical methods of prophylaxis were applied in a similar manner to all of the patients and training was given. After randomization, different than the routine treatment and care, the below-knee low graduated compression stockings (15-18 mm/Hg) were given to patients in Group I, above-knee low graduated compression stockings (15-18 mm/Hg) were given to patients in Group II, and the below-knee moderate graduated compression stockings (20-30 mm/Hg) were given for patients in Group III. Signs and symptoms of DVT were followed postoperatively for 5-7 days; the problems related to usage of stockings were recorded. Also patient satisfactory were assessed in relation to stockings? usage and lower extremity venous color Doppler ultrasound was done for all patients. In all of the three groups in this study no patients developed DVT. The highest ratio of problems (46.6%) was observed in Group II (p <0.001). The most of the problems (79.5%) were expressed by patients in Group III (p <0.001). These problems were rolling down of the stockings (Group II), the stockings? tightness, temperature sensation and itching (Group III) (p <0.001). Stockings were evaluated as very comfortable by patients in Group I, as comfortable by patients in Group II, and as uncomfortable by patients in Group III (p <0.001).According to these results, using below-knee low graduated compression stockings are recommended for prevention of postoperative DVT in patients with high risk that had abdominopelvic surgery.