Kronik hastalığı olan hastaların hasta eğitimi alma durumları ve aldıkları eğitimin hastalıkları üzerine etkisi
Patient education status of patients with chronic disease and effects of the education they receive on diseases
Yazar: ŞÜKRAN ERCÜMERT
Danışman: DOÇ. DR. MELAHAT AKDENİZ
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Hasta eğitimi = Patient education ; Kronik hastalık = Chronic disease

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran 18 yaş üstü kronik hastalığı olan hastaların hasta eğitimi alma durumları ve aldıkları eğitimin hastalıkları üzerine etkisinin incelenmesi, hastaların yaşam kalitesinin arttırılması için farkındalık yaratmak, çözüm önermektir. Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel olarak tasarlanan çalışmamızda, çalışmaya katılmayı kabul eden katılımcılara araştırmacılar tarafından hazırlanmış 44 sorudan oluşan, hastaların sosyodemografik özelliklerini ve sağlık bilgilerini değerlendiren araştırma anketi yüz-yüze görüşme tekniği ile uygulanmıştır. İstatistiksel analiz için SPSS 22.0 paket programı kullanılmış, tüm karşılaştırmalarda p<0,05 değeri anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Çalışmadaki soru gruplarının güvenilirlik düzeylerinin analizi için Co. Alpha testi uygulaması yapılmıştır. Bilgilendirme oranlarına göre hasta özelliklerinin ve hastalık özelliklerinin farklılığının incelenmesi için ki-kare analizi uygulanmıştır. Hasta özelliklerine göre bilgilendirme ve farkındalık düzeylerinin incelenmesinde iki evre gruplar için bağımsız t testi analizi ve üç evre grubun karşılaştırılmasında Varyans analizi (ANOVA) testi kullanılmıştır. Hastaların bilgilendirme ve farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkilerin tespit edilmesi amacı ile korelasyon analizi yapılmıştır. Bulgular: Çalışmaya 380 kişi katılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 56,28±14,76 ve %56'sı kadın, %44'ü erkektir. Hastaların %51'i düşük gelirlidir, %38'i ilkokul eğitimi almıştır. Çalışmamızda katılımcılarının tamamının (n=380) bilinen kronik veya bulaşıcı bir hastalığı vardır. Hastaların %81'i sağlık hizmeti sürecinde kendisine doktor veya hemşire tarafından bilgilendirme yapıldığını; %19'u yeterince ve hiç bilgilendirme yapılmadığını bildirmiştir. Çalışmada eğitim alan ve almayan hastalar genel olarak değerlendirildiğinde, eğitim alan hastalarda hastalıklarını tanıma, farkındalık, tedavi uyumu, hastalıkla yaşama, hekime güven düzeylerinin eğitim veya bilgilendirme almayan hastalara göre daha yüksek düzeylerde olduğu; hastanın bilgilendirilmesi ve eğitim verilmesinin hastaların hastalığı, tedavisi, kontrolleri ve sağlık süreçlerine karşı olan farkındalıklarını arttırdığı tespit edilmiştir (p=0,01). Sonuç: Kaliteli sağlık bakımının vazgeçilmezi olan hasta eğitiminin kronik hastalıklardaki etkisi fazladır. Sağlığın korunması, sürdürülmesi ve geliştirilmesi, sağlıklı yaşam alışkanlıklarının kazandırılabilmesinde hasta eğitimi önemli yer tutmaktadır. Aile hekimleri, hasta eğitiminde multidisipliner ekibin bir üyesi olarak önemli rol oynayabilir. Anahtar Kelimeler: Hasta Eğitimi, Kronik Hastalık, Aile Hekimliği

Abstract:
Objective: The aim of this study is to examine the patients who have chronic illnesses over the age of 18 who applied to the Akdeniz University Hospital Family Medicine Outpatient Clinic and to examine the effects of the education they receive on their illnesses, to raise awareness and to propose solutions for patients' quality of life. Method: In our descriptive and cross-sectional study, the research questionnaire consisting of 44 questions prepared by the researchers prepared for the participants who accepted to participate in the study, was applied with the face-to-face interview technique that evaluated the sociodemographic characteristics and health information of the patients. SPSS 22.0 package program was used for statistical analysis, p<0.05 value was accepted as the level of significance in all comparisons. For the analysis of the reliability levels of the question groups in the study, Co. Alpha test application has been done. Chi-square analysis was used to examine the difference in patient characteristics and disease characteristics according to the information rates. Independent t-test analysis for two-stage groups and Variance analysis (ANOVA) test were used to compare information and awareness levels according to patient characteristics. Correlation analysis was carried out to determine the relationships between patients' information and awareness levels. Results: 380 people participated in the study. The average age of the participants is 56.28 ± 14.76 and 56% are women and 44% are men. 51% of patients have low income, 38% received primary school education. In our study, all of the participants (n = 380) had a known chronic or infectious disease. 81% of the patients were informed by the doctor or nurse during the health service process; 19% reported that they were not informed enough and at all. When the patients who are trained and not trained in the study are evaluated in general, the levels of awareness, awareness, treatment compliance, living with the disease, trust in the physician in patients who are trained are higher than those who do not receive education or information; It has been determined that informing and training the patient increases the awareness of patients about their disease, treatment, controls and health processes (p = 0.01). Conclusion: Patient education, which is indispensable for quality health care, has a great impact on chronic diseases. Patient education has an important place in protecting, maintaining and improving health, and gaining healthy living habits. Family physicians can play an important role in patient education as a member of the multidisciplinary team. Key Words: Patient Education, Chronic Disease, Family Medicine