Opere küçük hücreli dışı akciğer kanseri olgularında PET-BT'de ölçülen volümetrik parametrelerin post-operatif rekürrens üzerine etkisi
The effect of volumetric parameters measured by PET-CT on post-operative recurrence in surgically resected non-small cell lung cancer
Yazar: EZGİ ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. FEZA UĞURMAN ; DOÇ. DR. ÖZLEM ÖZMEN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Atatürk Göğüs Has. ve Göğ. Cerr.Eğt. ve Arş. Hast. / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer neoplazmları = Lung neoplasms ; Karsinoma-küçük hücreli olmayan-akciğer = Carcinoma-non small cell-lung ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Nüks = Recurrence ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Pozitronlar = Positrons ; Sağkalım = Survival

Özet:
Amaç: Opere olan küçük hücreli akciğer kanseri (KHDAK) olgularında kötü prognoza neden olan faktörleri saptamak önemlidir. Bu hastalarda 5 yıllık mortalite ve nüks hala yüksektir. Bu çalışmada erken evre KHDAK'li hastalarında rekürrense neden olan prognostik faktörler araştırıldı. Rekürrens ile PET-BT (SUVmax, MTV, TLG) parametreleri arasındaki ilişki incelendi. 
Gereç ve Yöntem: Çalışma retrospektif olup Ocak 2012-Aralık 2016 yılları arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinde KHDAK tanısıyla R0 rezeksiyon yapılan evre I ve II hastalar alındı. PET-BT görüntülerinden SUVmax, MTV ve TLG değerleri hesaplandı. Hastaların yaş, cinsiyet, ek hastalık, tümör yerleşim yeri, cerrahi tipi, tümör çapı, TNM evresi, visseral plevra tutulumu, visseral yüzey tutulumu ve nüks durumu kaydedildi. Kaplan-Meier ile 5 yıllık sağkalım ve 5 yıllık hastalıksız sağkalım analizi yapıldı. Tek değişkenli ve çok değişkenli Cox regresyon analizi yapılarak rekürrens için prognostik faktörler belirlendi.  
Bulgular: Çalışmaya KHDAK tanısıyla N0, R0 rezeksiyon yapılan 179 hasta alındı. Hastaların yaş ortalaması 61.24'tü. Median takip süresi 50 aydı. Hastaların %38.5'inde (n=69) rekürrens saptandı. Tümör boyutu (p=0.046), visseral plevra tutulumu (p=0.029) ve visseral yüzey tutulumu (p=0.018) ile nüks arasında anlamlı bir ilişki saptandı. Skuamöz hücreli karsinomda MTV2.5 ve MTV%42 ile nüks arasında anlamlı bir ilişki vardı (sırasıyla p=0.026, p=0.016).  Düşük MTV%42 (≤30.66 cm3) olan hastaların 5 yıllık hastalıksız sağkalım oranları daha yüksekti. Tek değişkenli analizde hastalıksız sağkalım için MTV%42 prognostik faktördü, çok değişkenli analizde ise MTV2.5 bağımsız prognostik faktördü (p=0.038).
Sonuç: MTV, tümör boyutu, visseral plevra tutulumu prognozu öngörmede TNM evrelemesine ek olarak kullanılabilecek belirteçlerdir.
Anahtar Kelimeler: Hastalıksız Sağkalım, KHDAK, MTV, Nüks, SUVmax, TLG

Abstract:
Aim: It is important to identify the poor prognostic factors for nonsmall-cell lung cancer (NSCLC) after surgical resection. In these patients, 5-year mortality and recurrence is still high. In this study, prognostic factors causing recurrence in early stage NSCLC patients were investigated. The relationship between recurrence and PET-CT (SUVmax, MTV, TLG) parameters were examined.
Materials and Methods: The retrospective study includes patients who diagnosed with stage I-II NSCLC and had R0 surgical resection between January 2012 to December 2016 in Sağlık Bilimleri Üniversitesi Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi. SUVmax, MTV and TLG parameters are calculated from PET-CT. Age, sex, chronic diseases, tumor location, operation type, tumor size, TNM stage, visceral pleura invassion, visceral surface invassion and recurrens status of patients are noted. 5-year overall survival and 5-year disease free survival analyzed by Kaplan-Meier. Univariate and multivariate Cox proportional hazards models were used to evaluate the effect of prognostic factors of recurrens.
Results: 179 patients having NSCLC, N0 and R0 surgical resection were included in the study. The mean age was 61.24 years. Median follow up time is 50 months. Recurrence was detected in 38.5% (n = 69) of the patients. It is obtained that there is significant relation between tumor size (p=0.046), visceral pleura invassion (p=0.029), visceral surface invassion (p=0.018) and recurrence. There is significant relation between MTV2.5, MTV%42 and recurrence in squamous cell carsinoma (p=0.026; p=0.016 respectively). 5-year disease free survival rate of low MTV%42 (≤30.66 cm3) is higher. In univariate analysis, MTV%42 is the prognostic value of disease free survival. In multivariate analysis MTV2.5 is independent prognostic factors of disease free survival (p=0.038).
Conclusion: MTV, tumor size and visceral pleura invassion can be used to predict prognosis in addition to TNM staging.
Key Words: Disease Free Survival, MTV, NSCLC, Recurrence, SUVmax, TLG