Türk hukukunda yapay zekânın haksız fiil sorumluluğu bağlamında otonom araçların işletilmesinden doğan zararlardan sorumluluk
Liability for damages arising from the operation of autonomous vehicles in the context of tort liability of artificial intelligence in Turkish law
Yazar: RACİ ÇETİN YÜKSEKBAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞERAFETTİN EKİCİ
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Yirminci yüzyılın ortalarından itibaren yapay zekâ teknolojisinin
geliştirilmesi neticesinde günümüzde sevk ve idaresinde bir insandan kısmen veya
tamamen bağımsız olan otonom araçların geliştirilmesi mümkün olmuştur. Bu
durumun hukuka yansıması ise otonom araçların işletilmesinden doğacak
zararların haksız fiil hukuku bağlamında tartışılması yönünde olmuştur. Nitekim,
bugüne değin ulusal ve uluslararası mevzuatta araçların mutlaka bir gerçek kişi
tarafından sevk ve idare edileceği; sorumluluğun da işleten, müteşebbis veya
sürücü sıfatında olan bir gerçek kişiye ait olacağına yönelik ön kabulün artık mutlak
anlamda geçerli olmayacağı anlaşılmıştır. Özellikle otonom araçların yapay zekâ
sistemlerinin kişiliğe ve iradeye sahip olmaması nedeniyle kusurun nasıl tayin
edileceği ve zararın kimin mal varlığından tazmin edileceği konuları tartışmalıdır.
Öğretide çokça tartışılmasına rağmen pek çok ülkede ve Türk Hukukunda, otonom
araçların işletilmesinden doğan sorumluluğa ilişkin somut bir norm ihdas edilmiş
değildir. Bu nedenle yürürlükteki mevzuatın niteliğine uygun düştüğü ölçüde
otonom araçlar bağlamında incelenmesi gerekli olmaktadır. Bu tezde de, karayolu
ulaşımında büyük bir paradigma değişimini beraberinde getiren otonom araçlar ve
bu araçların işletilmesinden doğan zarardan sorumluluk bağlamında hukuk
düzeninin yürürlükteki mevzuat bakımından bakışına dair incelemelerimizi ortaya
koymuş bulunuyoruz.

Abstract:
As a result of the development of AI technology since the middle of the twentieth
century, it has been possible to develop AV that are partially or completely
independent of a human being in their management and administration. The
reflection of this situation on the law has been to discuss the damages arising from
the operation of AV in the context of tort law. As a matter of fact, in national and
international legislation until today, vehicles will definitely be managed and
managed by a human on; It has been understood that the pre-acceptance that the
responsibility will also belong to a human who is an operator, entrepreneur or
driver will no longer be valid in absolute terms. Especially since the AI systems of
AV do not have personality and will, the issues of how the fault will be determined
and who will be compensated for the damage should be discussed. Although it is
widely discussed in the doctrine, in many countries and in Turkish Law, a concrete
norm regarding the responsibility arising from the operation of AV has not been
established. For this reason, it is necessary to examine the current legislation in the
context of AV to the extent that it is suitable for its nature. In this thesis, we have
put forward our examination of the legal system in terms of the current legislation
in the context of AV, which brought about a great paradigm shift in road
transportation, and liability for damage arising from the operation of these vehicles.