Kentsel odak ölçeğinde peyzaj karakterinin okunması: Çanakkale kenti örneği
Reading landscape character in urban focus scale: Example of city Canakkale
Yazar: SENA DEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF SAĞLIK
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Kentsel tasarım = Urban design ; Kıyı alanları = Coastal areas ; Peyzaj mimarlığı = Landscape architecture ; Peyzaj tasarımı = Landscape design

Özet:
Kültürel ve doğal yapıları gereği kentsel mekanların ayrıcalıklı arazileri olarak bilinen kıyısal alanlar kullanıcılar tarafından diğer kentsel mekanlardan daha fazla tercih edilmektedir. İki denize kıyısı bulunan Çanakkale, kıyısal alan bakımından oldukça avantajlı bir konumda bulunmaktadır. Çalışma kapsamında, peyzaj karakterinin belirlenmesinin önemi üzerinde durularak peyzaj mimarlığı meslek disiplini için yeni bir yaklaşımla kent okuması gerçekleştirmek amaçlanmıştır. Bulunduğumuz çevrede önem arz eden kent merkezindeki kıyısal alanların oluşturdukları peyzaj karakterinin, yerinde yapılan gözlem ve çalışmalarla Lynch yaklaşımı esas alınarak incelemesi gerçekleştirilen bu çalışmada kompleks yapıya sahip kıyısal alanların gelecek kuşaklara bozulmadan bırakılabilmesi için doğal yapısına en uygun kullanımların belirlenip kentsel planlama ve tasarım projelerinin bu doğrultuda yürütülmesinin gerekliliği vurgulanmıştır. Alanların karakter okumasını gerçekleştirmek adına görsel/algısal değerlendirme yapılması için gözlem metodundan yararlanılmıştır. Diğer yöntemlerden farklı olarak araştırmacının algı ve deneyimini kullanarak mekânı tanıma olanağı verilmiştir. Sonuç olarak Çanakkale Kenti Lynch yaklaşımına göre değerlendirilmiş ve iki farklı kıyısal alan bileşenlerinin karşılaştırılması yapılmıştır. Birinci çalışma alanı Eski Kordon'un rekreasyon ve yeşil alan açısından ikinci çalışma alanı olan Yeni Kordon'a göre daha zayıf kaldığı tespit edilmiştir. Kent geneline göre en baskın  işaret öğesinin Truva Atı olduğu belirlenmiş, çalışma alanlarını baskın kılan imgesel işaretlere açıklamalar getirilmiştir. Her bileşen için ayrı olarak değerlendirilmesi yapılan alanlarda saptanan eksikliklere yönelik öneriler getirilmiştir.

Abstract:
Coastal areas, which are known as the privileged lands of urban spaces due to their cultural and natural structures, are preferred by users more than other urban spaces. Çanakkale, which has shores to two seas, is in a very advantageous position in terms of coastal area. Within the scope of the study, it is aimed to carry out an urban reading with a new approach for the professional discipline of landscape architecture by emphasizing the importance of determining the landscape character. In this study, the landscape character of the coastal areas in the city center, which is important in our environment, is examined based on the Lynch approach with on-site observations and studies, in order to leave the complex coastal areas intact for future generations, it is necessary to determine the most suitable uses for their natural structure and to carry out urban planning and design projects in this direction. necessity is emphasized. In order to perform the character reading of the areas, the observation method was used for visual/perceptual evaluation. Unlike other methods, it is possible to recognize the space by using the perception and experience of the researcher. As a result, Çanakkale City was evaluated according to Lynch approach and two different coastal area components were compared. It has been determined that the first study area, Eski Kordon, is weaker than the second study area, Yeni Kordon, in terms of recreation and green space. It has been determined that the most dominant sign element according to the city in general is the Trojan Horse, and explanations have been made for the imaginary signs that dominate the study areas. Suggestions were made for the deficiencies identified in the areas evaluated separately for each component.