Epididimal manda spermasının dondurulmasında spermaya katılan farklı sulandırıcıların spermatolojik parametreler üzerine etkisinin in-vitro değerlendirilmesi
In-vitro evaluation of the effects of different extenders on spermatological parameters in the freezing of epididimal buffaloa sperm
Yazar: EMRE DEMİRCİ
Danışman: DOÇ. DR. MURAT SELÇUK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Dölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı​
Derece: Doktora, 2021
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Dondurarak saklama = Cryopreservation ; Epididimis = Epididymis ; Mandalar = Buffaloes ; Sperm = Spermatozoa

Özet:
Yapılan bu araştırmanın amacı, mezbahanelerden kesim sonrası alınan manda testislerinden elde edilen epididimal spermalarda çeşitli sperma sulandırıcıları kullanarak dondurmanın bazı spermatolojik parametreler üzerine etkisinin incelenmesidir. Samsun il ve ilçe mezbahanelerinden kesim sonrası alınan 15 adet erkek Anadolu mandası (3 yaş ve üzeri) testislerinden elde edilen epididimal spermalara 6 farklı sperma sulandırıcısı katarak yapılan spermatolojik muayenelerle spermatozoaların progresif motilitesi (%), ölü/canlı spermatozoa oranı (%), anormal spermatozoa oranı ve Hipo Osmotik Şişme Testi (HOST) oranı (%) saptandı. Araştırmada taze sperma ile çözüm sonu sperma progresif motilitesi, ölü spermatozoa oranı, HOST oranı, orta kısım anomalisi, kuyruk anomalisi ve toplam anomali oranları arasında önemli (p<0,001) farklılıkların olduğu saptandı. Sulandırıcılar arasında ise taze progresif motilitede Tris (% 55 ± 2,71), dondurma çözdürme sonrasında ise Tris ve Optixcell® (% 6) diğer sulandırıcılara göre daha iyi sonuçlar verdi. Ölü spermatozoon oranında da Tris, taze ve dondurma çözdürme sonrası sırasıyla % 22 ± 0,98 ve % 65,30 ± 2,94 ile diğer sulandırıcılara göre en iyi sonucu verdi. Anormal spermatozoonda ise en fazla toplam anormali veren sulandırıcı taze ve dondurma çözdürme sonrası sırasıyla % 29,86 ± 0,85 ve % 36,86 ± 0,70 sonuçlarını veren Bioxcell® sulandırıcısı oldu. HOST oranlarına bakıldığında taze spermada en iyi sonucu Tris sulandırıcısı (% 63,40 ± 0,78) verirken, dondurma çözdürme sonrası sulandırıcılar arasında anlamlı derece bir fark gözlemlenmedi (P>0,05). Çalışmamızda kullanılan sperma sulandırıcıları arasında spermatolojik parametreler göz önüne alındığında Tris sulandırıcısının en iyi sonuçları veren sperma sulandırıcısı olduğu görülmektedir. Elde edilen epididimal spermalarda taze ve çözüm sonrası progresif motilite oranları yapılan çalışmalarla uyumlu bulunmuş ve post-mortem elde edilen epididimal manda spermasının biyoteknolojik yöntemlerde kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of freezing on some spermatological parameters of spermatozoa using various semen diluents in epididymal semen obtained from buffalo testes taken after slaughter from slaughterhouses. Six different semen extender was added to the epididymal sperm obtained from 15 male Anatolian buffalo (3 years old and above) testicles taken after slaughter from Samsun province and district slaughterhouses and progressive motility of spermatozoa (%), dead/live spermatozoa ratio (%), abnormal spermatozoa ratio (%) and Hypo-Osmotic Swelling Test (HOST) rate (%) were determined by spermatological examinations. In the study, significant differences were found between fresh semen and end-solution semen progressive motility, rate of dead spermatozoa, HOST ratio, mid-part anomaly, tail anomaly and total anomaly rates (p <0.001). Among the diluents, Tris (% 55 ± 2.71) with fresh progressive motility, Tris and Optixcell® (% 6) after freezing and thawing gave better results than other diluents. In the ratio of dead spermatozoon, Tris gave the best results compared to other diluents with % 22 ± 0.98 and % 65.30 ± 2.94, respectively, after fresh and thawing. In abnormal spermatozoa, the diluent that gave the highest total abnormalities was fresh and Bioxcell® diluent, which gave % 29.86 ± 0.85 and % 36.86 ± 0.70, respectively, after freezing and thawing. When the HOST ratios were examined, Tris extender (% 63.40 ± 0.78) gave the best result in fresh semen, while no significant difference was observed between diluents after freezing and thawing (P> 0.05). Considering the spermatological parameters among the semen extender used in our study, it is seen that Tris extender is the semen extender that gives the best results. Fresh and thawing progressive motility rates in the obtained epididymal semen were found to be compatible with the studies conducted and it is thought that the epididymal buffalo sperm obtained from post-mortem can be used in biotechnological methods.