İtalya'nın Habeşistan'ı işgalinin Türk basınına yansımaları
Reflections of Italy's invasion of abyssinia on the Turkish press
Yazar: GÖKHAN AÇIKGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET PINAR
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Tarih = History
Dizin: Basın = Press ; Cumhuriyet tarihi = Republic history ; Etiyopya = Ethiopia ; Tarihçilik = Historiography ; Türk basını = Turkish press ; Türk-Etiyopya ilişkileri = Turkish-Ethiopia relations ; İtalya = Italy ; İşgal = Occupation

Özet:
Tarihi seyir döneminde dünya tarihi belirli süreçler içerisinde değişimlere uğramıştır. Buluşlar, yenilikler günümüzü değiştirirken, önceki dönemlerde savaşlar tarihe yön verip, çağ kapatıp çağ açan dönüm noktaları olmuşlardır. Özellikle değişim ve gelişimlerin yaşandığı yakınçağ önemli savaşlara sahne olmuştur. I. Dünya Savaşı ile II. Dünya Savaşı tarihin farklı bir perspektifte değişip, yeni Dünya düzeninin oluşmasına neden olmuştur.
1914 yılında başlayıp 1918 yılında sona eren ve dünya genelinde büyük bir etkisi olan I. Dünya Savaşı, milyonlarca insanın yaşamını yitirmesine ve sebep olduğu ekonomik bunalımlarla insanlık tarihi açısından en ağır sonuçlar doğuran olaylardan biri olarak tarihe geçmiştir. Buna ek olarak bu savaşın ardından yaşanan olumsuzluklar beraberinde yeni bir dünya savaşının da zeminini hazırlamıştır. II. Dünya Savaşı'na giden süreçte, dünya genelinde yaşanan sosyal ve ekonomik bunalımlar ülkelerin birbiri üzerinde tahakküme gitmesi gibi olumsuz bir sonucu da beraberinde getirmiştir. Nitekim I. Dünya Savaşı'nın sona ermesinden kısa bir süre sonra, 1929 yılından itibaren Dünyanın ekonomik ve sosyal anlamda yaşadığı krizlerle II. Dünya Savaşı'na giriş süreci de hızlanmıştır. Bu dönemde yaşanan sosyal krizlerin en büyüklerinden biri İtalya'nın Habeşistan'ı işgali olarak gösterilmektedir.
İtalya'nın Habeşistan'ı işgali dönem itibariyle yaşanan olumsuzluklar içinde normal olarak karşılanabilse de bunu önemli kılan husus bahsedilen olayın yalnızca iki ülke arasında yaşanan bir savaştan ibaret olmamasıdır. Nitekim İtalya'nın Habeşistan'ı işgali ile I. Dünya Savaşı'nın ardından kurulan Milletler Cemiyeti'nin işlevsizliğine dair eleştiriler somut bir nitelik kazanmıştır. Bununla birlikte Milletler Cemiyeti'ne üye olan bir ülkenin başka bir ülkeye karşı korunamadığı gerçeği ortaya çıkmıştır. Bunlara ek olarak yaşanan işgal durumu uluslararası alandaki ilişkilerde gerginliğe sebep olmuş ve dünya genelindeki güç dengelerini değiştirmiştir.
İtalya'nın Habeşistan'ı işgali ve bunun dünya genelinde ortaya çıkardığı yankılar tüm dünya ülkelerinde olduğu gibi Türkiye'de de büyük bir ses getirmiştir. Bu doğrultuda Türkiye'de; yönetim organları, basın ve kamuoyu gibi yapılar yaşanan işgale kayıtsız kalmamış, her yapı kendi kanalıyla bu olaya dair tepkilerini göstermiştir. Türk basını içinde de İtalya – Habeşistan arasındaki ilişkilere odaklanan gazetecilerin bu ilişkilerin gerginleşmeye başladığı andan itibaren konuyu yoğun bir şekilde ele aldıkları ve bu olayı gazetelerin haber sütunlarına yansıttıkları görülmektedir. Hazırlanan çalışmanın temel amacı işgalin yaşandığı dönemde var olan yayın organlarından Akşam ve Son Posta gazetesi olmak üzere İtalya-Habeşistan ilişkilerine dair yer alan haberlerin olayı ne şekilde ele aldığını örnek haberlerle aktarmaktır. Bu bağlamda başta Akşam gazetesi olmak üzere, Son Posta, Cumhuriyet, Milliyet, Yeni Asır, Yeni yol, Tan, Anadolu ve Ulus gazeteleri incelenecektir. İncelenen gazetelerin savaş ve öncesinde olan olayları ele alınacaktır.

Anahtar Kelimeler: Basında İşgal, Habeşistan, Habeşistan'ın İşgali,  İşgal, İtalya.

Abstract:
The history of the world has undergone changes in certain processes in its historical course. While inventions and innovations change our day, wars in previous periods have been turning points that have shaped history and closed and opened an era. Especially in the modern age, where changes and developments took place, it was the scene of important wars. The First World War and the Second World War changed history in a different perspective and led to the formation of the new world order. 
The First World War, which started in 1914 and ended in 1918 and had a great impact on the whole world, went down in history as one of the events that had the most severe consequences in terms of human history with the loss of millions of people's lives and the economic depressions it caused. In addition, the negativities experienced after this war also prepared the ground for a new world war. II. In the process leading up to World War II, the social and economic depressions experienced throughout the world brought along a negative result such as the domination of countries over each other. As a matter of fact, shortly after the end of the First World War, the process of entering the Second World War accelerated with the economic and social crises that the world had experienced since 1929. One of the biggest social crises experienced in this period is shown as the Italian occupation of Abyssinia. 
Even though Italy's occupation of Abyssinia can be met as normal in the negativities experienced as of the period, what makes it important is that the mentioned event is not just a war between two countries. As a matter of fact, with the Italian occupation of Abyssinia, the criticisms regarding the dysfunctionality of the League of Nations, which was established after the First World War, gained a concrete character. However, the fact that a country that is a member of the League of Nations cannot be protected against another country has emerged. In addition to these, the occupation situation caused tension in international relations and changed the balance of power around the world. 
Italy's occupation of Abyssinia and its repercussions around the world made a big impact in Turkey as well as in all countries of the world. In this direction, in Turkey; Structures such as the governing bodies, the press and the public did not remain indifferent to the occupation, and each structure showed its reactions to this event through its own channels. In the Turkish press, it is seen that the journalists focusing on the relations between Italy and Abyssinia have dealt with the issue intensely since these relations started to become tense and reflected this event in the news columns of the newspapers. The main purpose of the prepared study is to convey how the news about the relations between Italy and Abyssinia in the newspaper Akşam, one of the media organs that existed at the time of the occupation, handled the event with sample news. In this context, the newspapers Son Posta, Cumhuriyet, Milliyet, Yeni Asır, Yeniyol, Anadolu and Ulus will be examined, especially the Akşam newspaper. Comparisons will be made about the cases of the examined newspapers dealing with the war and its predecessor.

Keywords: Abyssinia, Italy, Occupation in the Press, Occupation of Abyssinia, Occupation.