Fen bilgisi öğretmen adaylarının temel laboratuvar fen bilgilerinin ölçülmesine yönelik başarı testi geliştirilmesi
Development of an achievement test for the measurement of basic laboratory science knowledge of preservice science teachers
Yazar: MEVLÜDE GÜLÇİN HANÇER
Danışman: DR. NİLAY AYDOĞAN
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Başarı testleri = Success tests ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Laboratuvar çalışmaları = Laboratory studies ; Laboratuvarlar = Laboratories ; Mesleki bilgi = Professional knowledge ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, fen bilgisi öğretmen adaylarının temel laboratuvar fen bilgilerinin ölçülmesine yönelik geçerli, güvenilir bir başarı testi geliştirmek ve bu testi uygulayarak öğretmen adaylarının temel laboratuvar fen bilgi düzeylerini tespit etmektir. Bu amaçlara yönelik alt problemler oluşturulmuştur. Araştırma, iki aşamada gerçekleştirilmiştir. İlk aşamada bilgi testi geliştirilmiş, ikinci aşamada ise bu test fen bilgisi öğretmen adaylarına uygulanmıştır. Araştırmada kesitsel desenli tarama araştırması yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evreni, İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü Fen Bilgisi Öğretmenliği Lisans Programında öğrenim görmekte olan öğretmen adaylarından; örneklemi ise, 2018-2019 eğitim-öğretim yılında İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bölümü Fen Bilgisi Öğretmenliği Lisans Programında 2 ve 4. sınıflarda öğrenim görmekte olan ve amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 115 öğretmen adayından oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen "Temel Fen Laboratuvarı Başarı Testi" kullanılmıştır. Bu ölçme aracı, test geliştirme basamaklarına uygun olarak geliştirilmiştir. Pilot uygulamadan sonra ölçme aracının geçerlik ve güvenirlik analizleri için TAP madde ve test analiz programından yararlanılmıştır. Gerekli düzeltmelerden sonra yeterli düzeyde geçerli ve güvenilir bir başarı testi elde edilmiştir. Test 10 tanesi fizik, 10 tanesi kimya ve 10 tanesi biyoloji laboratuvarlarına ait olmak üzere 30 çoktan seçmeli sorudan oluşmaktadır. Test, problem ve alt problemlere yönelik olarak örnekleme uygulandıktan sonra elde edilen verilerin analizlerinde ise SPSS 21 paket programı kullanılmıştır. Analiz işleminde verilerin frekans ve yüzde değerleri hesaplanarak 2. sınıf ve 4. sınıftaki öğretmen adaylarının temel laboratuvar fen bilgi düzeyleri belirlenmiş ve bağımsız gruplar t testi kullanılarak bu adayların bilgi düzeyleri arasında anlamlı fark olup olmadığı incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; 2.sınıftaki öğretmen adaylarının teste ait genel ortalama değeri, 4.sınıftaki öğretmen adaylarının genel ortalama değerinden yüksektir. Ancak bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olmadığı görülmüştür. Ayrıca testin fizik, kimya ve biyoloji bölümlerine ait ortalama değerlerinin iki sınıf için de birbirine oldukça yakın olduğu tespit edilmiştir ve aralarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yoktur.
Anahtar Kelimeler: Başarı testi, temel laboratuvar fen bilgileri, fen bilgisi öğretmen adayı

Abstract:
The aim of this study is to develop a valid and reliable achievement test for the measurement of basic laboratory science knowledge of preservice science teachers and to determine the basic laboratory science knowledge levels of preservice teachers by applying this test. For these purposes sub-problems were created. The research was carried out in two parts. In the first part of the research , knowledge test was developed and in the second part  this test was applied to preservice science teachers. In this research, cross-sectional survey design  was used. The population of the research was composed of the preservice teachers studying in Science Teaching Undergraduate  Program of Inonu University Faculty of Education. The research sample consisted of 115 preservice science teachers, selected with purposeful sampling method, studying in the Science Teaching Undergraduate  Program of Inonu University Faculty of Education, Mathematics and Science Education Department , in the  2018–2019 academic year. As data collection instrument "Basic Science Laboratory Achievement Test", developed by researcher, was used in the research. This measuring instrument has been developed in accordance with the test development steps. For the validity and reliability analyzes of the instrument, TAP item and test analysis program was used after the pilot application. After the corrections, a valid and reliable achievement  test was obtained. The test consists of 30 multiple-choice questions, 10 of which belong to physics, 10 to chemistry and 10 to biology laboratories. SPSS 21 package program was used in the analysis of the data obtained after the test was applied to the research sample for problem and sub-problems. In the analysis process, the frequency and percentage values  of the data were calculated and the basic laboratory science knowledge levels of preservice science teachers in 2nd and 4th  grades were determined. Independent sample t test was used to determine whether there is a significant difference among the knowledge levels of these preservice science teachers. According to the obtained results; the average value of the preservice science teachers in the 2nd grade is higher than the average value of the preservice science teachers in the 4th grade. However, this difference is not statistically significant. In addition, the average values of the physics, chemistry and biology sections of the test were found to be quite close to each other for both grades and there is no statistically significant difference between them.
Key Words: achievement test, basic laboratory science knowledge, preservice science teacher