Normotansif hastalarda orta-ciddi obstruktif uyku apne hastalığı ve non-dipper kan basıncı paterni varlığının subklinik ateroskleroz gelişimi üzerine etkilerinin araştırılması
The additional effects of ASO and non dipping status on early markers of sublinical atherosclerosis in normotensive patients
Yazar: SEDA TÜKENMEZ KARAKURT
Danışman: DOÇ. DR. HAMDİ PÜŞÜROĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Mehmet Akif Ersoy Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi Eğt. ve Arş. Hastanesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kan basıncı = Blood pressure ; Kardiyovasküler sistem = Cardiovascular system ; Karotis intima media = Carotid intima media ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes

Özet:
Amaç: Obstruktif uyku apne (OUA); son dönemde sıklığı giderek artan ve
kardiyovasküler olaylarla ilişkisi gösterilmiş bir hastalık olarak kabul edilmektedir.
Obstruktif uyku apne hastalarında non-dipper kan basıncı paterni sık olarak
izlenmektedir ve eşlik eden bu patolojinin koroner arter hastalık riskini arttırdığı
gösterilmiştir Çalışmamızda normotansif hastalarda, non-dipper kan basıncı
paterninin yeni tanı almış obstruktif uyku apne hastalığına eşlik etmesinin, subklinik
ateroskleroz gelişimi üzerine etkileri araştırılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza, OUA şüphesi ile polisomnografi yapılmış, tamamı
normotansif, 189 hasta dahil edildi. Bu hastalar ambulatuvar kan basıncı ölçümleri
ve OSA varlığına göre; non- OUA/ Dipper (n=53, yaş:52.6±8.4), non-OUA /Non-
Dipper (n=36, yaş:52.9±7.1), orta-ciddi OUA/Dipper (n=35 yaş:54.0±6.8), ortaciddi
OUA/Non-Dipper (n=65, yaş:54.5±7.2) şeklinde 4 gruba ayrıldı. Tüm gruplar
karotid ultrasonografi (USG) uygulanarak, karotis intima-media kalınlığı (KIMK)
ve karotid plak varlığı açısından değerlendirildi.
Bulgular: Sağlıklı bireyler ile kıyaslandığında; orta-ciddi OUA varlığı ve
Non_dipper kan basıncı paterni varlığı artmış KIMK ile ilişkili bulundu (sırası ile
p=0,048 ve p=0,021). Her iki klinik tablonun birlikteliğinde ise; bu artış istatistiksel
olarak çok daha belirgin saptandı (p<0,001) Yapılan multivariate regresyon
analizinde; yaş (p=0,028), diyabet varlığı(p=0,027), apne-hipopne indeks skoru
(p=0,034) ve gece ölçülen ortalama sistolik kan basıncı değeri(p=0,036) yüksek
riskli karotid görüntüleme için bağımsız risk faktörleri olarak saptandı.
Sonuç: OUA rahatsızlığı varlığında, kardiyovasküler risk analizi yapılabilmesi için;
hastalar normotansif olsalar dahi, ambulatuvar kan basıncı izlemi ile
değerlendirilmeli, non dipper olan hasta grubu koroner arter hastalığı açısından
daha sıkı şekilde izlenmelidir.
Anahtar Sözcükler: Ateroskleroz, Karotis İntima-Media Kalınlığı,Non-Dipper Kan
Basıncı, Obstruktif Uyku Apne

Abstract:
Aim: Obstructive sleep apnea (OSA); has been shown to be associated with
cardiovascular events. Non-dipper blood pressure patterns are frequently observed
in OSA patients and this accompanying pathology has also been shown as a risk
factor for cardiovascular diseases on it's own . In our study; the additional effects of
non-dipper blood pressure pattern on newly diagnosed OSA for subclinical
atherosclerosis development were investigated in normotensive patients.
Materials and Methods: The study included 189 normotensive patients, of whom
polysomnography was performed with the suspicion of OSA. These patients were
divided into 4 groups according to ambulatory blood pressure measurements and
OSA status as follows; non- OSA/Dipper(n=53, age:52.6±8.4 y), non-OSA/Non-
Dipper(n=36, age: 52.9±7.1 ) moderate-severe OSA/Dipper(n=35 age: 54.0±6.8 y)
moderate-severe OSA/Non-Dipper(n=65, 54.5±7.2 y). All groups were assessed for
carotid intima-media thickness (CIMT) and carotid plaque presence by carotid
ultrasonography.
Results: Compared with healthy individuals; presence of moderate-severe OSA or
non-dipper blood pressure paternity found associated with increased
CIMT( p=0,048 and p=0,021 respectively). In the coexistence of both clinical
conditions; this increase was statistically more evident (p<0,001). In the
multivariate regression analysis;age (p=0,028), the presence of diabetes mellitus
(p=0,027), apnea-hypopnea index score (p=0,034) and nighttime mean systolic
blood pressure value (p=0,036) were identified as independent risk factors for highrisk
carotid imaging.
Conclusions: In order to perform cardiovascular risk analysis in the presence of
OSA; regardless of being hypertensive, all patients should be evaluated with
ambulatory blood pressure monitoring to detect non-dipper blood pressure pettern,
and non-dipper patient group should be monitored more strictly for the development
of coronary artery disease.
Key Words: Atherosclerosis, Carotid Intima-Media Thickness,Non_Dipper Blood
Pressure Status, Obstructive Sleep Apnea