Oturma pozisyonunun doğum eylemi sürecine etkisi
The effect of sitting position on the labor process
Yazar: HİLAL AKSOY
Danışman: DOÇ. DR. MİNE BEKAR
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ebelik = Midwifery
Dizin: Apgar puanı = Apgar score ; Ağrı = Ağrı ; Doğum = Delivery ; Ebelik = Midwifery ; Gebelik = Pregnancy

Özet:
Bu araştırma oturma pozisyonunun doğum eylemi sürecine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Randomize kontrollü deneysel araştırma tipinde olan araştırma Sivas Numune Hastanesi Doğum salonunda gerçekleştirilmiştir. Güç analizi kullanılarak hesaplanan örneklemi, dikey pozisyon (deney grubu-primipar), dikey pozisyon (deney grubu- multipar), hastane prosedürü (kontrol grubu-primipar), hastane prosedürü (kontrol grubu-multipar) gruplarında örnek sayısı n: 40 olmak üzere 4 grup için toplam 160 gebe oluşturmuştur. 
Araştırmanın verileri araştırmacılar tarafından literatür bilgisi doğrultusunda oluşturulan "Ön Değerlendirme Formu", "Kişisel Bilgi Formu", "Partograf Formu", "Doğum Eylemi Değerlendirme Formu, "Apgar Skoru" ve "Visuel Analog Skala (VAS)" ile toplanmıştır. Araştırmaya katılmaya gönüllü olduğuna dair yazılı ve sözlü onam veren deney grubundaki gebelere oturma poziyonu, kontrol grubundaki gebelere ise hastane prosedürü (1. evrede supine, 2. ve 3. evrede litotomi pozisyon) uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin değerlendirilmesinde, One-Way ANOVA testi, Independent Sample t testi, Ki-kare testi, kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde istatistiksel anlamlılık 0.05 önem düzeyinde incelenmiş olup SPSS 23.0 versiyonundan yararlanılmıştır. 
Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, deney grubundaki gebelerin kontrol grubundaki gebelere oranla servikal dilatasyonları 4 ve 8 cm de iken uygulanan VAS puan ortalamalarının daha düşük olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Deney grubundaki gebelerin epizyotomi oranlarının daha düşük düzeyde olduğu ve doğum eyleminin birinci, ikinci, üçüncü evre ve toplam doğum süreleri daha kısa olduğu belirlenmiştir. Deney grubundaki annelerin doğum pozisyonundan memnun olma durumunun daha yüksek olduğu ve kanama miktarının daha az olduğu tespit edilmiş (p<0,05).
Araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda; gebelere perinatal dönemde, travay süresince ve doğumda farklı öğretim materyalleri (poster veya broşür) dahil olmak üzere kullanılabilecek pozisyonlar hakkında bilgi verilmesi ve farkındalıklarının geliştirilmesi, ebelerin oturma pozisyonlarını uygulayabilmeleri için örgün ve hizmet içi eğitimlerle desteklenmesi, doğum salonlarının fizik ve malzeme açısından oturma pozisyonunun uygunlanabileceği biçimde düzenlenmesi ve bu konuda kanıta dayalı çalışmaların yapılması önerilmektedir.

Abstract:
This research was conducted to determine the effect of sitting position on the labor process. The research, which is a randomized controlled experimental research type, was carried out in the Birth Room of Sivas Numune Hospital. The sample calculated using power analysis was divided into 4 groups: vertical position (experimental group-primiparous), vertical position (experimental group-multiparous), hospital procedure (control group-primiparous), hospital procedure (control group-multiparous) groups, with the number of samples n: 40. A total of 160 pregnant women were included in the group.
The data of the study were collected with the "Preliminary Evaluation Form", "Personal Information Form", "Partograph Form", "Labor Evaluation Form", "Apgar Score" and "Visual Analog Scale (VAS)", which were created by the researchers in line with the literature knowledge. The pregnant women in the experimental group, who gave written and verbal consent to participate in the research, were applied to the sitting position, and the pregnant women in the control group were applied the hospital procedure (supine position in the 1st stage, lithotomy position in the 2nd and 3rd stages). One-Way ANOVA test, Independent Sample t test, Chi-square test were used to evaluate the data obtained from the research. In evaluating the data, statistical significance was examined at the 0.05 significance level and SPSS 23.0 version was used.
According to the results obtained from the research, it was determined that the average VAS scores of the pregnant women in the experimental group, applied when their cervical dilatations were 4 and 8 cm, were lower than the pregnant women in the control group (p <0.05). It was determined that the episiotomy rates of the pregnant women in the experimental group were lower and the first, second, third stages of labor and total birth times were shorter. It was determined that the mothers in the experimental group were more satisfied with the birth position and the amount of bleeding was less (p<0.05).
In line with the results obtained from the research; Providing pregnant women with information about the positions that can be used during the perinatal period, during labor and birth, including different teaching materials (posters or brochures) and improving their awareness, supporting midwives with formal and in-service training so that they can apply the sitting positions, ensuring that the birth rooms are designed in such a way that the seating position can be adapted in terms of physics and materials. It is recommended to organize and conduct evidence-based studies on this subject.