İnsülin ve oral antidiyabetik kullanan diyabetli yaşlılarda hastalığa ilişkin tutum ve problem alanlarının karşılaştırılması
Comparison of disease-related attitudes and problem areas in elderly with diabetes using insulin and oral antidiabetics
Yazar: MERVE KAYALIOĞLU
Danışman: DOÇ. YASEMİN YILDIRIM USTA
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Geriatri = Geriatrics ; Hipoglisemik ajanlar = Hypoglycemic agents ; Tutumlar = Attitudes ; Yaşlılar = Aged ; İnsülin = Insulin

Özet:
Araştırmada oral antidiyabetik ve insülin kullanan diyabetli yaşlı hastaların hastalığa karşı tutumları ile problem alanlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. 
Arşatırmanın evrenini Bolu Abant İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı Endokrinoloji polikliniğine başvuran ve İç Hastalıkları  servisinde yatarak tedavi görmekte olan, eğitimliler için olan Mini Mental Durum Testinden 24 ve üzeri puan alan 65 yaş ve üstü, en az bir yıl önce Tip 2 diyabet tanısı konmuş, psikiyatrik rahatsızlığı olmayan ve araştırmaya katılmayı kabul eden hastalar oluşturmuştur. 
Araştırmanın örneklemini 110 kişilik çalışma evreninden dahil edilme kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 50 oral antidiyabetik ve 50 insülin kullanan olmak üzere toplam 100 hastaya ulaşılmıştır. Verilerin toplanmasında Eğitimliler için olan Mini Mental Test, Kişisel Bilgi Formu, Diyabette Problem Alanları Ölçeği ve Diyabet Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzdelik, ortalama, standart sapma, frekans, Student t test, Mann Whitney U test, Pearson korelasyon, Ki Kare testi, Fisher's Exact test, Fisher Freeman Halton test kullanılmıştır.
Araştırma kapsamına alınan bireylerin diyabete yönelik pozitif tutuma sahip oldukları belirlenmiş, diyabet tutum ölçeği toplam puan ortalaması 76.11±5.6 olarak saptanmıştır. Oral antidiyabetik kullanan hastalarda en güçlü pozitif tutum gösteren alt boyut "Hasta Uyumuna Karşı Tutum" alt grubuyken insülin kullan hastalarda ise "Özel Eğitim Gereksinimi" alt grubu olarak saptanmıştır. Her iki grupta da en düşük puana sahip alt boyut ise "Tip 2 Diyabetin Ciddiyeti" alt grubudur.


 Oral antidiyabetik ve insülin kullanan her iki gruptaki hastaların diyabette ciddi problem yaşamadıkları tespit edilmiştir. Oral antidiyabetik kullanan hastaların DPAÖ puanı 29.6±10.69, insülin kullanan hastaların DPAÖ puanı ise 33.73±10.47 olarak belirlenmiştir. Hastaların diyabete yönelik pozitif tutuma sahip olmalarının sonucu bu yönde etkilenmiş olabileceği düşünülmüştür.
Özellikle yaşlılarda olmak üzere diyabette hasta otonomisi önemli bir faktördür. Bundan dolayı öz bakımlarının planlanmasında tutumlarının pozitife çevrilmesi çok önemlidir. Hemşireler diyabetli yaşlı bireylere verecekleri dinamik eğitim desteği ile hastalık yönetimini daha iyi seviyelere çıkarabilirler.
Anahtar kelimeler: Tip 2 Diyabet, Diyabetli Yaşlı Birey, Diyabette Tutum, Diyabette Problem Alanları, Hemşirelik

Abstract:
In this study, it was aimed to compare the attitudes of older diabetic patients using oral antidiabetics and insulin against the disease and the problem areas.
The patients who applied to the Bolu Abant Izzet Baysal education and Research Hospital  Internal Diseases Department Endocrinology Polyclinic and inpatient treatment in the Internal Medicine Department with diabetes type 2 diagnosis at least a year ago, who was 65 years or older, had no psychiatric disorder, the score obtained from the Mini Mental Status test is 24 and above and admited the research composed the horizon of this study.
A total of 100 elderly individuals with diabetes, including 2 groups using 50 oral antidiabetic drugs and 50 using insulin, were selected casually by an improbable sampling method. The data collected were used as Personal Information Form, problem areas scale in diabetes, Diabetes attitude scale and Mini Mental test. The student t test, Mann Whitney U test, Pearson correlation, Chi Square test, Fisher's exact test, Fisher Freeman Halton test were used in the evaluation of the data.
It was ascertaned that the patients who were taken in the research had positive attitude about diabetes it was determined that the average total score of the scala of the attitude in diapedes was 76.11±5.6. In patients with Oral antidiabetics, the subgroup with the strongest positive attitude was "attitude towards patient harmony", while in patients with insulin use it was identified as the "Special Education Requirement" subgroup. The lower size with the lowest score in both groups is the "severity of Type 2 diabetes" subgroup.


Patients in both groups who used Oral antidiabetics and insulin were found to have no serious problems with diabetes. The DPAÖ score of the patients using oral antidiabetics was 29.6±10.69 and the DPAÖ score of the patients using insulin was 33.73±10.47. It was thought that patients may have been affected in this direction as a result of having a positive attitude towards diabetes.
Diabetes, especially in the elderly, is an important factor in patient autonomy. Therefore, it is very important to turn attitudes towards positives in planning self-care. Nurses can improve disease management to better levels with the dynamic training support they will provide to elderly individuals with diabetes.
Key words: Type 2 Diapetes, Elderly Person With Diabetes, Diabetic attitude, The Area of Problem in diabet, Nursing.