Zararlı alg çoğalmasının sebep olduğu yüzey suyu kirliliklerinin tespit edilmesi: Erzurum ili Oltu ilçesi sulama göletleri örneği
Detection of surface water pollutions caused by harmful algae blooms (HABs) in Erzurum
Yazar: MEVRA EMEÇ
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP EREN
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Çevre Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Her ne kadar doğal organik kirletici olarak adlandırılsa da son yıllarda artan kirlilik yükü, iklim değişikliğinin sebep olduğu sıcaklık artışı, ani ve aşırı yağışlardan kaynaklanan yüzey akışındaki artışların su kaynaklarına besi maddesi girişini artırmasından dolayı, yüzey su kaynakları sık sık zararlı alg çoğalmaları ve buna bağlı olarak meydana gelen algal toksinlerin içme suyuna karışma tehdidi ile karşı karşıya kalmaktadır. Zararlı alg çoğalmaları geçmiş yıllarda da yüzey sularında özellikle sıcak mevsimlerde sık sık su kirliliği kaynaklı olarak ötrofikasyon (zararlı alg patlamaları) problemini meydana getirse de, iklim değişikliği ile artan yüzey suyu sıcaklıkları bu problemin mevsimi dışında da uzayan periyotlara yayılmasına ve uzun süre kalıcı olmasına sebep olmaktadır. Son yıllarda zararlı alg çoğalmalarının meydana geldiği alanların genişlediğine ve sıklığının arttığına dair pek çok çalışma yapılmaktadır. Bu nedenle özellikle içme ve kullanma suyu kaynaklarında zararlı alg büyümelerinin kaynağında kontrol edilebilmesi için algal toksinlerin tespit edilmesi ve izlenmesini içeren çalışmalar önem kazanmaktadır. Bu çalışmada ise, Erzurum İli Oltu İlçesinde tarım ve hayvancılık amaçlı oluşturulan yapay göletlerde zararlı alg çoğalmalarından kaynaklanan ve temel göstergesi olan iki mikrosistin bileşiği olan Mikrosistin-LR (MC-LR) ve Mikrosistin-RR'nin (MC-RR) izlenmesi amacıyla yüzey suyu numunelerinde bu bileşiklerin tespiti yapılmıştır.

Abstract:
Although it is defines as natural organic pollutant, surface water resources which are frequently exposed to Harmful Algae Blooms (HABs) due to the increasing pollution load in recent years, the increase in temperature caused by climate change and the increase in surface run-off caused by extreme rainfall as a result of climate change are faced with the risk of the increasing concentrations of algal toxins into drinking water. Although HABs have caused the problem of eutrophication in surface waters especially at hot seasons in the past decades due to the water pollution, increasing surface water temperatures with climate change cause this problem to extended periods out of season and to be permanent for a long time. In recent years, there have been many studies focusing that the areas where HABs have expanded and their frequency has increased. For this reason, studies involving the detection and monitoring of algal toxins are gaining importance in order to control harmful algae growth at the source, especially in drinking and utility water sources. In this study, surface water was used to monitor in terms of two microcystin compounds, Microcystin-LR (MC-LR) and Microcystin-RR (MC-RR), which are the main indicators of harmful algae growth in artificial ponds created for agriculture and livestock in Oltu District of Erzurum City.