İskemik kolitte prognoza katkısı bulunan faktörler: Tek merkez deneyimi
Evlatuation of prognostic factors in patients with ischemic colitis: Single center experience
Yazar: SERDAR KALASLIOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. GÖKSEL BENGİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Gastrointestinal hastalıklar = Gastrointestinal diseases ; Kolit = Colitis ; Kolonoskopi = Colonoscopy ; Mortalite = Mortality ; Prognoz = Prognosis ; İskemi = Ischemia

Özet:
Giriş: İskemik kolit, özellikle yaşlı hastalarda sık görülen önemli bir gastrointestinal sistem hastalığıdır. Tanı koymada ve hastalık şiddetinin belirlenmesindeki gecikmeler hastalarda morbidite ve mortalite artışına neden olmaktadır. Literatürde iskemik kolitte prognozun değerlendirmesini hedefleyen çalışma sayısı kısıtlıdır. Yapılan az sayıda çalışmanın da sonuçları arasında önemli farklılıklar mevcuttur. Bu çalışmada iskemik kolit tanısı almış vakalarda hastalık şiddetinin öngörülmesini sağlayacak yeni ve daha duyarlı faktörlerin saptanması hedeflenmiştir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma rektospektif, kesitsel bir çalışmadır. Çalışmaya Temmuz 2014 ve Temmuz 2022 tarihleri arasında Dokuz Eylül Üniversitesi Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda iskemik kolit tanısı alan 101 hasta dahil edilmiştir. İskemik kolit tanısında Modifiye Brandt ve Boley kriterleri kulanılmıştır. Hastalar hafif seyreden hastalık (medikal konservatif tedavi ile iyileşme kaydedilen) ve şiddetli hastalık (cerrahi uygulnan ve/veya ölen) olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Hastaların demografik, klinik, laboratuvar, görüntüleme ve endoskopik özellikleri incelenmiş ve gruplar karşılaştırılmıştır. 
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 101 hastanın 78'i (%77,2) hafif, 23'ü (%22,8) şiddetli hastalık olarak değerlendirilmiştir. Yaş ve cinsiyet ile hastalık şiddeti arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Komorditelere göre yapılan karşılaştırmada şiddetli grupta diyabetin daha sık görüldüğü saptanmıştır (p=0,049). Laboratuvar parametrelerinin şiddetli hastalık için öngörü değerleri ROC analiziyle incelendiğinde %69,6 duyarlılık %59 özgüllük ile Nötrofil-Lenfosit Oranı (kesim değeri:7,50 EAA:0,648 %95GA:0,513-0,783 p=0,032), %82,6 duyarlılık %47,4 özgüllük ile Platelet Lenfosit Oranı (kesim değeri:150,4 EAA:0,635 %95GA:0,501-0,770 p=0,049) ve %65,2 duyarlılık %84,6 özgüllük ile LDH-Albumin Oranı (kesim değeri:121,3 EAA:0,793 %95GA:0,684-0,903 p=<0,001) riski göstermede anlamlı sonuçlanmıştır. Yapılan çok değişkenli regresyon analizinde ise BUN düzeyinin >20,9 mg/dl olması [OR=9,8 %95GA (1,4-32,5) p=0,016] ve serum albumin düzeyinin <2,46 mg/dl olmasının [OR=5,1 %95GA (1,1-24,6) p=0,043] şiddetli hastalık için en önemli risk faktörleri olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Çalışmamızda diyabetin ve NLR, PLR, LAR, BUN, albumin gibi laboratuvar parametrelerinin iskemik kolit prognozunu belirlemede önemli yeri olduğu saptandı. İskemik kolit tedavisinin hastalık şiddetine göre belirlendiği ve şiddetli vakalarda erken dönemde uygulanan cerrahinin mortalite ve morbiditeye olumlu yönde ettiği düşünüldüğünde hemen her merkezde çalışılabilen bu parametrelerin prognozu değerlendirmede etkin kullanımı hastalık yönetimine büyük katkı sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler: Kolit, iskemi, kolonoskopi, prognoz ,cerrahi, mortalite

Abstract:
Introduction: Ischemic colitis is an important gastrointestinal system disease that is frequently seen in elderly patients. Delays in diagnosis and determination of disease severity cause increased morbidity and mortality in patients. However, only a few studies on the possible relation of factors with the progression to severe colitis are available and these factors have differed across studies. In this study, new and more sensitive factors that can predict the disease severity in diagnosed with ischemic colitis were investigated.
Materials and Methods: This is a retrospective cross-sectional study. 101 patients diagnosed with ischemic colitis in Dokuz Eylul University Gastroenterology Department between July 2014 and July 2022 were included in the study. Modified Brandt and Boley criteria were used in the diagnosis of ischemic colitis. Patients were divided into mild and severe groups. Patients in the mild group were defined as those who improved with only conservative treatment, whereas patients in the severe group were defined as those who needed surgical treatments or died. Demographic, clinical, laboratory, imaging and endoscopic characteristic of the patients were examined and the groups were compared.
Results: 101 patients enrolled in this study. Among them the mild group had 78 patients (77,2%) and the severe group, 23 patients (22,8%). No statistically significant relationship was found between age, gender and disease severity. In the comparison made according to comorbidity, diabetes was found more common in the severe group (p=0,049). ROC analysis performed for the predictive values of laboratory parameters for several disease and Neutrophil to Lymphocyte Ratio (69,6% sensitivity 59% specificity cut-off:7,50 AUC: 0.648 95%CI: 0.513 0.783 p=0.032) , Platelet to Lymphocyte Ratio (82.6% sensitivity 47% spesificity cut-off:150,4 AUC:0,635 95%CI:0,501-0,770 p=0,049) and LDH to Albumin Ratio (65,2% sensitivity 84,6% spesificity cut-off:121,3 AUC:0,793 95%CI:0,684-0,903 p=<0,001) showed significant results in demonstraiting the risk. In the multivariate regression analysis, BUN level >20.9 mg/dl [OR=9.8 95%CI (1.4-32.5) p=0.016] and serum albumin level <2.46 mg/dl [ OR=5.1 95%CI (1.1-24.6) p=0.043] were found to be the most important risk factors for severe disease.
Conclusion: We found diabetes and laboratory parameters such as NLR, PLR, LAR, BUN and albumin have an important role in determining the prognosis of ischemic colitis. Considering the fact that treatment of ischemic colitis is determined according to severity of the disease and the early surgery in severe cases is associated with lower risk of morbidity or mortality, usage of this parameters, which can be available in almost every hospital, in evaluating the prognosis will greatly contribute to disease management. 
Keywords: Colitis, ischemia, colonoscopy, prognosis, surgery, mortality