Hedef maliyetleme çerçevesinde çağdaş maliyet yöntemlerinin maliyet etkinliği boyutunda entegrasyonu ve konaklama işletmelerinde uygulanması
Under the target costing the integration of contemporary costing methods size cost effecti̇veness and implementation in hospitality enterprises
Yazar: AYŞE ERGÜL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERCÜMENT OKUTMUŞ
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Değer analizi = Value analysis ; Hedef maliyetleme = Target costing ; Kaizen = Kaizen ; Konaklama işletmeleri = Occommodation enterprises ; Maliyetleme = Costing ; Oteller = Hotels

Özet:
Küreselleşme ile birlikte ortaya çıkan ekonomik ve teknolojik değişim ve gelişmeler, ekonomik sınırların ortadan kalkması sonucu rekabetin küresel boyut kazanması, tüketici istek ve beklentilerindeki hızlı değişimler, bilgisayar teknolojilerindeki değişim sonucu bilgisayar destekli esnek üretim sistemleri, tam zamanında üretim, bilgisayar destekli tasarım gibi yeni üretim teknolojilerinin ve kontrol faaliyetlerinin gelişimi işletmelerin fiyat belirleme üzerindeki kontrol gücünü yitirmesine ve fiyatın piyasada belirlenmesine neden olmuştur. Ayrıca hissedarların kar beklentileri işletmelerin kar üzerindeki kontrol gücünü de yitirmelerine neden olarak kontrol edebilecekleri tek değişkenin maliyetler olması ile sonuçlanmıştır. Tüm bu gelişim ve değişimler hem işletme yöneticilerini hem de akademisyenleri çağdaş maliyet yöntemleri arayışına itmiştir. 
Dünya genelinde yaşanan bu değişim ve gelişmelerden konaklama işletmeleri de etkilenmektedir. Konaklama işletmelerinin doluluk oranlarını artırmak amacıyla tur operatörlerinin fiyat baskısı, hissedarları memnun etmek amacıyla oluşan kar baskısı, konaklama işletmelerinin fiyat ve kar üzerindeki kontrol güçlerini tamamen kaybetmelerine neden olmaktadır. Konaklama işletmelerinin kendi kontrolleri altındaki maliyetleri etkin bir şekilde yönetebilmeleri diğer bir deyişle maliyet etkinliği ve minimizasyonu sağlamaları ve böylece hem müşteri istek ve beklentilerini kaliteden ödün vermeden istenilen fiyat ve özelliklerde sunmaları hem de karlılıklarını artırarak hissedarlarını memnun etmeleri gerekmektedir. Bu amaçları gerçekleştirmeleri çağdaş maliyet yöntemlerinden biri olan hedef maliyetleme yöntemini diğer çağdaş yöntemlerle birlikte kullanmalarına bağlı olmaktadır. 
Bu çalışmanın amacı, konaklama işletmelerinin yaşanan değişim ve gelişmelere uyum sağlaması ve hem müşterilerin hem de hissedarların istek ve beklentileri karşılayarak karlılıklarını artırmak için hedef maliyetleme yöntemini diğer çağdaş maliyet yöntemleri ile birlikte uygulayarak hizmet üretiminde yüksek kalite, düşük maliyet ve kısa zaman hedeflerini eşzamanlı olarak gerçekleştirmesini ve maliyet etkinliği sağlamasını ortaya koymaktır. Bu amaçla Antalya'da faaliyet gösteren 5 yıldızlı bir konaklama işletmesinde çalışmanın uygulaması gerçekleştirilmiştir. 
Çalışmada, 5 yıldızlı bir konaklama işletmesinin üretim maliyetleri, hedef maliyetleme yöntemi ile birlikte değer analizi ve kaizen maliyetleme entegre edilerek belirlenmiştir. Hizmet fonksiyonlarının görece önemi 382 otel müşterisine değer analizi uygulanarak belirlenmiştir. Üç yöntemin entegrasyonu ile işletmenin 2014 yılında hedef kara ulaşmak için toplam 1.091.877 TL maliyet minimizasyonuna gitmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.



Anahtar Kelimeler: Konaklama İşletmesi, Çağdaş Maliyet Yöntemleri, Hedef Maliyetleme, Kaizen Maliyetleme, Değer Analizi.

Abstract:
The resulting with globalization, economic and technological changes and developments, getting the competition to the global dimension as a result of the removal of economic borders, rapid changes in consumer demands and expectations, of a change in computer technology the development of new production technologies and control activities such as computer-aided flexible manufacturing systems, just in time manufacturing, computer-aided design caused businesses to lose control over price-setting power and prices to be determined in market. Furthermore, losing control over profits of business by the reason of shareholders' profit ended up with the only variable costs that they can control. All of these changes and developments has led both academics and administrators to the search of contemporary costing methods. 
These changes and developments experienced in the world are also affected hospitality sector. The pressure of the tour operators' prices in order to increase the occupancy rate and the profit pressures in order to satisfy shareholders leads to completely lose administrators' power to control over price and profit. To manage the costs that under control of accommodation enterprises in other words to provide cost effectiveness and minimization and thus are required to present customers' demands and expectations at the desired price and features level without sacrificing quality and to satisfy shareholders by increasing profitability. To achieve these goals is dependent to use one of the contemporary costing methods target costing in combination with other contemporary methods.
The purpose of this study is to realise high quality, low cost and short time goals simultaneously in service production and to provide cost effectiveness and minimization by applying the target costing method in combination with other contemporary methods in order to adaptation of accommodation enterprices to these changes and developments and to increase their profit by satisfy both their customers and shareholders. With this purpose, study application was carried out in a five star accommodation enterprise operated in Alanya.
In this study, production costs in 2013 of a accommodation enterprise determined by integrating target costing method together with value analysis and kaizen costing methods. The relative importance of service functions determined by applying value analysis to 382 hotel customers. Having been concluded that 1.091.877 TL should have minimised with the integration of three methods to make the target profit in 2014.



Key Words: Accommodation Enterpreises, Contemporary Costing Methods, Target Costing, Kaizen Costing, Value Analysis.