KTÜ Tıp Fakültesi Farabi Hastanesi'nde transfüzyon komplikasyonları ve cerrahi servislerde preoperatif kan ürünü istemlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of transfusion complications and preoperative blood product requests in surgical services at KTÜ Medical Faculty Farabi Hospital
Yazar: SHAFA HUSEYNOVA
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA YILMAZ ; DOÇ. DR. NERGİZ ERKUT ; PROF. DR. FUAT ERDEM
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Kan = Blood ; Kan bağışı = Blood donation ; Kan grubu belirlenmesi ve çaprazlanması = Blood grouping and crossmatching ; Kan transfüzyonu = Blood transfusion ; Komplikasyonlar = Complications ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies

Özet:
Amaç: Uygun endikasyonlarla yapılan kan transfüzyonu hasta için hayat kurtarıcı olabilir fakat gereğinden fazla veya uygun olmayan endikasyonlarla yapılan kan transfüzyonlarının istenmeyen komplikasyonlara yol açacağı da unutulmamalıdır. "Uygun transfüzyon" kan gereksinimi olan bir hastaya gereksinimine göre uygun kan bileşenini seçerek, zamanında ve yeterli miktarda vermek olarak tanımlanır. Uygun transfüzyonda hastanın gereksinimini karşılamak ve "gereksiz" transfüzyonları önlemek hedeflenir. Bu çalışmanın ülkemizde yapılacak olan kan transfüzyonu çalışmalarına yol gösterici olabileceği, ayrıca kan transfüzyonunun komplikasyon ve endikasyonlarının araştırılacağı çalışmaların daha geniş ölçekli olmasının da daha net ve etkili sonuçlar vereceği düşünülmektedir. Gereksiz transfüzyonların önlemesiyle hem transfüzyona bağlı yan etkiler önlenilecek, hemde transfüzyon hazırlığıyla ortaya çıkan ciddi miktarda personel ve masraf tasarrufu sağlana bilecektir. Transfüzyon tıbbi istenmeyen etkileri dışında, sağlık hizmetlerinde önemli bir maliyete de yol açmaktadır. Çalışmalar transfüzyonun gerçek maliyetinin transfüze edilen komponentin ücretinin 5-7 katına ulaştığını ortaya koymuştur. Yalnızca gereksiz transfüzyonların önlenmesi ile ciddi miktarlarda tasarruf sağlanabilmektedir.
Gereç ve Yöntemler: Araştırma ulusal, tek merkezli, retrospektif ve gözlemsel 01.12.2019-01.01.2021 tarihinde planlanmıştır. 
Araştırmaya kabul edilme ölçütleri:
1.	On sekiz yaşın üzerinde olmak
2.	KTÜ Tıp Fakülesi hastanesinde transfüzyon yapılmış olmak
3.	KTÜ Tıp Fakültesi Hastanesi'nin cerrahi servislerde operasyon amaçlı yatırılarak preopoeratif kan veya kan ürünü hazırlığı yapılmış olmak  

TRANSFÜZYONDAN ÖNCE YAPILMASI GEREKEN TESTLER
1.	Alıcı ve verici kan gruplarının tayin edilmesi
2.	Alıcı ve verici kanları arasında çapraz karşılaştırma (crossmatching) (kan uygunluk) testinin yapılması.
3.	Cerrahi operasyon yapılacak hastalarda, operasyon öncesi kan veya kan ürünü isteklerinin Maksimum Cerrahi Kan Bileşeni İstem Listesine uygun istenip ve istenmediği analiz edilecektir.
NOT: Karadeniz Teknik Üniversitesi Farabi hastanesi belgelerinde olan Maksimum Cerrahi Kan Bileşeni İstem Listesine göre analiz edilecektir.
Araştırmaya kabul edilmeme ölçütleri:
1.	On sekiz yaşın altında olmak
İstatistiksel Yöntem: 
Verilerin analiz aşamasında SPSS 23,0 istatistik paket programı kullanılacaktır. Değerlendirme sonuçlarının tamamlayıcı istatistikleri; kategorik değişkenler için sayı ve yüzde, sayısal değişkenler için ortalama, standart sapma, minimum, maksimum olarak verilecektir. Bağımsız gruplar arasında sayısal değişkenlerin karşılaştırmaları için; normal dağılım koşulu sağlandığında Student-t Test ve ANOVA testi, sağlanmadığında ise Mann Whitney U testi ve Kruskal-wallis testi kullanılacaktır. Bağımsız gruplarda kategorik değişkenlerin oranları arasındaki farkların analizinde ise ki-kare testi kullanılacaktır. İstatistiksel alfa anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edilecektir. 

Anahtar Kelimeler: Crossmatching, Maksimum Cerrahi Kan Bileşeni İstem Listesi, Transfüzyon

Abstract:
SUMMARY
Objective: Blood transfusion with appropriate indications may be life-saving for the patient, but it should not be forgotten that blood transfusions performed with excessive or inappropriate indications will lead to undesirable complications. "Appropriate transfusion" is defined as giving the appropriate blood component to a patient in need of blood in a timely and sufficient amount according to her needs. In appropriate transfusion, it is aimed to meet the needs of the patient and to prevent "unnecessary" transfusions. It is thought that this study may guide the blood transfusion studies to be carried out in our country, and the larger scale of the studies in which the complications and indications of blood transfusion will be investigated will yield clearer and more effective results. By preventing unnecessary transfusions, both transfusion-related side effects will be prevented and a significant amount of personnel and expense savings can be achieved with transfusion preparation. Apart from the undesired medical effects of transfusion, it also causes a significant cost in health services. Studies have shown that the true cost of transfusion reaches 5-7 times the cost of the transfused component. Significant savings can be achieved only by preventing unnecessary transfusions.
Material and Methods: The research was planned national, single-center, retrospective and observational on 01.12.2019-01.01.2021
Acceptance criteria for the study:
1.	Be over the age of eighteen
2.	Being transfused in KTU Medical Faculty hospital
3.	To be hospitalized in the surgical wards of KTU Medical Faculty Hospital for operation and to have preoperative blood or blood product preparation done

TESTS TO BE DONE BEFORE TRANSFUSION
1.	Determination of donor and recipient blood groups
2.	Crossmatching (blood compatibility) test between donor and recipient blood.
3.	It will be analyzed whether pre-operative blood or blood product requests are requested in accordance with the Maximum Surgical Blood Component Request List in patients who will undergo surgical operation.
NOTE: It will be analyzed according to the Maximum Surgical Blood Component Request List in the Karadeniz Technical University Farabi hospital documents.
Criteria for not being accepted into the study:
1. Being under the age of eighteen
Statistical Method:
 SPSS 23.0 statistical package program will be used in the analysis phase of the data. Complementary statistics of evaluation results; numbers and percentages for categorical variables, mean, standard deviation, minimum and maximum for numerical variables. For comparisons of numerical variables among independent groups; Student-t Test and ANOVA test will be used when normal distribution condition is met, and Mann Whitney U test and Kruskal-wallis test will be used when not. Chi-square test will be used in the analysis of the differences between the ratios of categorical variables in independent groups. Statistical alpha significance level will be accepted as p<0.05.

Key Words: Crossmatching, Maximum Surgical Blood Component Claim List Transfusion