Burdur ilinde toplam karma yem uygulayan süt sığırı işletmelerinde yem ve süt besin maddelerinin belirlenmesi
Investigation of feed and milk nutrient levels for total mixed ration applied dairy cattle farms in Burdur province
Yazar: MEHMET ÇİÇEK
Danışman: DOÇ. DR. MUSA YAVUZ
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
TMR uygulamasında alınacak yem örneklerinde yapılacak besin analizleri yemin gerçek enerji ve besin değerini gösterdiği gibi bu yemi tüketen hayvanlardan elde edilen sütün kompozisyonu ile karşılaştırılması beslemenin istenilen sonucu verip vermediğini daha iyi anlamak açısından önem arz etmektedir. Özellikle süt üre nitrojen (MUN) seviyesi hayvanların optimum seviyede protein tüketiminin bir göstergesi olması açısından muhtemel verim kayıplarının belirlenmesinde önemli bir gösterge olarak kullanılmaktadır. Normal MUN değeri birçok faktöre bağlı olmakla birlikte 8-14 mg/dl arası optimum seviye olduğu literatürde bildirilmektedir. Bu çalışma Burdur Merkez ve Merkez köylerinde TMR uygulaması yapan 14 süt sığırı işletmesinde yapılmıştır. İşletmelerde 3 gün süresince TMR ve süt örnekleri alınarak analiz edilmiştir. TMR örneklerinin ayrıca Pennstate eleğinde partikül büyüklüğüne bakılmıştır. Pennstate sonuçlarına göre üst elek, orta elek, alt elek ve alt tepside işletmeler arasındaki farklılık önemli (P<0,05) bulunmuş olup sırasıyla ortalama 25,47, 26,44, 41,92 ve 6,18 olarak belirlenmiştir.  TMR örneklerinin kuru madde, protein, ADF-protein, NDF protein, ADF, ham yağ, TMR kuru madde ve pH değerleri bakımından işletmeler arasında farklılıklar önemli olup (P<0,05) sırasıyla ortalama %91,30, %9,42, %3,23, %5,94, %30,87, %2,24, %51,21 ve %5,19 olarak belirlenmiştir. İşletmeler arasında NDF ve ham kül değerleri ise farklılık önemsiz olup sırasıyla %53,66 ve %7,07 olarak belirlenmiştir. Süt örneklerinin kuru madde, laktoz, ham protein ve MUN düzeyleri işletmeler arasında farklılık önemli olup (P<0,05) sırasıyla ortalama %12,83, %5,04, %3,31 ve 2.41 md/dl olarak bulunmuştur. Süt yağ yüzdesi ve yağsız kuru madde yüzdelerinde ise farklılık önemsiz olup sırasıyla ortalama %3,48 ve %9,24 bulunmuştur. Araştırma sonucunda işletmelerin MUN değeri optimum seviyenin altında bulunmuştur. Bu durumun TMR'ların düşük ham protein içermesi ve TMR'ların ADF-protein içeriklerinin yüksek olmasından kaynaklanabileceği değerlendirilmiştir.

Abstract:
The nutritional analysis of the feed samples to be taken in TMR application shows the true energy and nutritional value of the feed and its comparison with the milk composition obtained from the animals. Consuming this feed is important in order to better understand whether the feed yields the desired result. In particular, the milk urea nitrogen (MUN) level is used as an important indicator in determining possible yield losses in terms of being an indicator of optimal protein consumption of animals. Although the normal MUN value depends on many factors, reported optimum level is between 8-14 mg/dl. This study was carried out in 14 dairy cattle farms those applied TMR in Burdur center and center villages. TMR and milk samples were analyzed for 3 days. Particle sizes of the TMR samples were also examined in Pennstate screen. According to Pennstate results, the difference between the top sieve, middle sieve, bottom sieve and bottom tray was found to be significant (P<0.05) and it was determined as 5.47, 26.44, 41.92 and 6.18, respectively. The differences between the dry matter 91.30%), protein (9.42%), ADF-protein (3.23%), NDF protein (5.94%), ADF (30.87%), crude oil (2.24%), TMR dry matter (51.21%) and pH (5.19) values of the TMR samples were significant (P<0.05).  The differences between the NDF and raw ash values were not significant 53.66% and 7.07%, respectively. Dry matter, lactose, crude protein and MUN levels of milk samples were found to be significant (P<0.05). The differences in milk fat percentage (3.48%)  and non-fat dry matter percentages (9.24%) were not different. As a result of the research, MUN value of the enterprises was found to be below the optimum level. This may be due to the fact that TMRs contain low crude protein and TMRs have high ADF-protein content.