Kur'ân tekrârlarına istatistiki bir yaklaşım
A statistical aproach on quranic repitition
Yazar: MEHMET EMİN MAMİŞ
Danışman: PROF.DR. MEHMET HALİL ÇİÇEK
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Din = Religion

Özet:
Kur'ân-ı Kerim, Arap diliyle nâzil olmustur. Kutsal kitapların sonuncusu olanKur'ân-ı Kerim, nâzil oldugu dönemde Arapların meshur edip ve hatiplerininkullandıkları edebî teknik ve unsurların büyük bir çogunu kullanmakla birlikte bumetinlerin hiç birine benzemez. Bu teknik ve unsurları, mevcut edebî türlerdenayıran kendine has bir kullanım biçimi vardır. Kur'ân-ı Kerim, edip, sair, hatip vebilginlerin tamamına meydan okuyarak bu alandaki essizligini haykırmıstır. Kendinehas ilâhi bir orijinallige sahiptir. Bu durumu olusturan, Kur'ân i'câzının en önemliunsurlarından biri olan Kur'ân'ın dil ve üslûbudur. Kur'ân'ın üslûbu o dönemdekullanılan edebî tekniklerden meydana gelen bir üslûp olmasına karsın Kur'ân, sözkonusu olan bu edebî unsurları beseri hiçbir gücün yetisemeyecegi bir seviyedekullanmıstır.Kur'ân'da yabancı bir dilden geçme kelime bulunup bulunmadıgı konusuöteden beri tartısılan bir konudur. Kur'ân'ın, evrensel bir dil kullanmasının dogal birsonucu olarak baska bölgelerde yasayan insanların dillerinden Arapça'ya geçmis veArapçalasmıs birtakım sözcükleri kullanmıs olması, onu Arapça ile indirilmis birkitap olmaktan çıkarmaz.Kur'ân âyetlerinin mânâları ile mânâyı olusturan kelimeler arasında hattakelimenin mânâsı ile kelimeyi olusturan harfler arasında bile mucizevi bir ahenkvardır. Bir kelimenin yeri degistirilir ya da bir kelime eklenir veya çıkarılırsa, yaanlam bozulur, ya da eksik kalır. Çünkü bu dizilis kimsenin taklît edemeyecegi birincelige sahiptir.134Lafzın azlıgı ile mânânın çoklugu, çok önde olan dil ustaları için ancak birkaçazıcık cümlede mümkün olabilmisken, bu durumu Kur'ân ifadelerinin büyük birekseriyetinde görmek mümkündür.`Tekrar', insanın dogası geregi dilde tabii bir olgu olarak yerini almıs,`tekrar'ın varlıgı, insanın var olmasıyla mevcuttur. Bu itibarla diger dillerde oldugugibi Arapçada da tekrar, kullanılan bir ifade teknigidir.Kur'an-ı Kerim'de çok sayıda `tekrar'ın bulundugu bir gerçektir. Ancak budurum Kur'an'ın fasahat ve belagatı açısından bir ifade kursuru degil, belki onun içinbir güzellik ve zenginliktir. Çünkü Kur'an'ı Kerim, gereksiz sayılabilecek hiçbir`tekrar'ı yapmamıs, aksine onun tekrarları üslûbuna edebî bir üstünlük ve zenginlikkatmıstır.Arastırma neticesinde, Manevi ve Lafzî (Aynî, Kısmi) Tekrar kısımlarına aitelde edilen örneklerin sayısal dökümanı söyledir:a-Manevi Tekrar; Kur'ân'da tekrarı bulunan kıssaların, tekrarsız toplamsayısı 19, tekrarlarla birlikte toplam sayıları ise 151'dir.b-Lafzî Tekrar;b.1-Aynî tekrar: Tekrarsız toplam sayısı 104; tekrarlarla birlikte toplamsayıları ise 402'dir.b.2-Kısmî tekrar: Tekrarsız toplam sayısı 150; tekrarlarla birlikte toplamsayıları ise 512'dir.Kur'ân'da kullanılan kelime ve lafızların bir kısmı birden fazla tekrar edilmis,bir kısmı da hiç tekrar edilmemistir. Bu kelimelerin tekrarsız toplam sayısı 6287,tekrarlarla birlikte toplam sayıları ise 49939'tür.Kur'ân'da sadece bir defa kullanılan ve baskasına kök olmayan kelimelerintoplam sayısı 393, baskasına kök olmadıgı halde birden fazla kullanılan kelimelerintoplam sayısı ise 273'dir.Kur'ân-ı Kerim, kelime hazinesi açısından çok fazla kelimebulundurmamakla birlikte, mânâ bakımından büyük bir hacme ve zengin birderinlige sahiptir. Her devirde ciltlerle tefsiri yapılmıstır. Zira Kur'ân, evrensel birkitap oldugundan içerdigi mesajlar, her devirde ve her cografyada degisen sosyal,ekonomik ve kültürel sartlarla birlikte insanların ihtiyacına cevap verebilmelidir. Budurum ancak mânâ derinligine sahip az ve öz ifadeler kullanmakla mümkündür. Aksi135taktirde Kur'ân, tasınması, okunması ve anlasılması bir hayli zor olan, onlarca hattayüzlerce ciltten olusan bir kitap olurdu.

Abstract: