İmam Mâtüridî'nin kelam sisteminde ölüm ve ölüm sonrası hayat
Death and post-death life in the kelam system of İmam Maturidi
Yazar: FEYZA MUTLUER
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM COŞKUN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Kelam Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion
Dizin: Ahiret = Hereafter ; Kelam = Islamic theology ; Maturidi = Maturidi ; Ölüm = Death ; Ölümsüzlük = Immortality ; İslamiyet = Islam

Özet:
Tarih boyunca ölüm, ölümsüzlük, yeniden diriliş ve ölümden sonraki hayat kavramları gerek felsefeciler gerekse İslam âlimleri tarafından ayrıntılı bir şekilde tartışılmıştır. Konunun önemi insan hayatındaki etkisinden ileri gelmektedir. Çünkü bu kavramlara ait ortaya konan fikirler ya da oluşan inançlar üzerine hayatın inşa edilmesi insanın mutluluğunu doğrudan etkilemektedir. İnsan, bu dünyada ölümün mutlaka gerçekleşeceğine ve öldükten sonra ölümsüz bir hayata gözlerini açıp hesaba çekileceğine inanması ya da inanmamasına göre hayatını yaşamaktadır. Bu noktada bazı batılı filozoflar aklî yaklaşımlarla ölümden sonraki hayatı kabul etmemişler veya sadece ruhun ölümsüz olduğunu iddia etmişlerdir. İslam âlimleri ise asıl hayatın ahiret hayatı olduğunu, dünya hayatından sonra ceza veya mükâfatı olan ebedi bir hayatın başlayacağını ifade etmişlerdir ve bu görüşlerini ispat etmek için naklî ve aklî delilleri genellikle birlikte değerlendirmişlerdir.
İmam Mâtürîdî farklı ilim dallarında kaleme aldığı eserler ile meşhur olmuş ve İslam dünyasına büyük hizmetlerde bulunmuş bir âlimdir. Mâtürîdî'ye bu büyük payeyi kazandıran unsur eserlerinde ortaya koyduğu bilgi sistemine dayalı ilmî yaklaşımıdır, ayrıca kendi döneminde cereyan eden ilmî, fikrî ve siyasi olaylarda gösterdiği vakarlı duruştur. Bu gayretleri sayesinde Müslümanlar arasında oluşan ayrışmalar ve yanlış anlayışlar önlenmeye çalışılmış ve İslam'ı hedef alan dış taarruzlar ilmi ve fikri açıdan bertaraf edilmiştir. Bu tez çalışmasında Mâtürîdî'nin ölüm, ölümsüzlük, yeniden diriliş ve ölümden sonraki hayat hakkındaki görüşleri incelenmiştir. Mâtürîdî'nin nakle, akla ve hikmete dayalı metodu temel alınarak İslam'ın bazı inanç esasları Onun perspektifinden verilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
Throughout history, the concepts of death, immortality, resurrection and life after death have been discussed in detail by both philosophers and Islamic scholars. The importance of the subject comes from its effect on human life. Because the idea that these concepts are put forward or the construction of life on the beliefs formed directly affects the happiness of the person. A person lives his life according to whether he believes that death will definitely occur in this world and that he will open his eyes to an immortal life after death or be taken to account. At this point, some western philosophers did not accept the life after death with rational approaches or claimed that only the soul is immortal. Islamic scholars, on the other hand, stated that the real life is the life in the hereafter, and that an eternal life with punishment or reward will begin after the life of this world, and they generally evaluated the narrative and mental evidence together to prove their views.
Imam Mâtürîdî is a scholar who became famous for his works in different branches of science and provided great services to the Islamic world. The factor that earned Mâtürîdî this great honor is his scientific approach based on the knowledge system he put forward in his works, as well as his dignified stance in the scientific, intellectual and political events that took place in his own time. Thanks to these efforts, the divisions and misunderstandings among Muslims were tried to be prevented, and foreign attacks targeting Islam were scientifically and intellectually eliminated. In this thesis, Mâtürîdî's views on death, immortality, resurrection and life after death were examined. Based on Mâtürîdî's method based on narration, reason and wisdom, some of the belief principles of Islam have been tried to be given from his perspective.