Seronegatif spondiloartropatili olgularda hastalık aktivite belirteci olarak fekal kalprotektinin değerlendirilmesi
Evaluation of fecal calprotectin as a marker for disease activity in spondyloarthropaties
Yazar: SEVİL DERYA ERYILMAZ
Danışman: PROF. DR. MEHMET ŞAHİN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Romatoloji = Rheumatology

Özet:
Seronegatif Spondiloartropatili Olgularda Hastalık Aktivite Belirteci Olarak
Fekal Kalprotektinin Değerlendirilmesi
Spondiloartritler (SpA); kronik, temel olarak omurgayı etkileyen, periferal ve
ekstraartiküler belirtilerin de görülebildiği bir grup hastalıktır. Prognoz ve tedavi
seçeneklerini değerlendirmede hastalığın aktivitesi önemli bir parametredir. Hastalık
aktivitesinin değerlendirilmesi için ESH ve CRP'nin duyarlılığı ve özgüllüğü
düşüktür.
Kalprotektin S100 protein ailesinin üyesidir, inflamasyonda aktive olan
hücrelerce salınır. Fekal kalprotektin tayini invaziv değildir, kolay ve güvenilir bir
testtir. Çalışmalarda, kalprotektinin hastalığın bağırsak tutulumunu ve aktivitesini
değerlendirmede kullanılabileceği öne sürülmektedir.
Çalışmamızda kalprotektinin hastalık aktivitesini değerlendirmede
güvenilirliğini saptamayı amaçladık.
Çalışmamız, hastane tabanlı bir çalışma olup SDÜ Tıp Fakültesi Hastanesi
Romatoloji Polikliniği'ne başvuran, Modifiye New York kriterlerine göre AS tanısı
veya CASPAR kriterlerine göre PsA tanılı, 18-70 yaş arasında, 43'ü AS, 7'si PsA
olmak üzere, toplam 50 hasta ve 18-70 arası 30 sağlıklı gönüllüde gerçekleştirildi.
Hastaların yaş, cinsiyet, hastalık süresi, gastrointestinal semptomların varlığı, aldıkları
tedaviler ile ESH, CRP, fekal kalprotektin değerleri kaydedildi. AS aktivitesi
BASDAI, PsA aktivitesi DAS 28 skoru ile değerlendirildi.
Çalışmamızda ESH ve CRP hastalık aktivitesi ile koreleydi. GİS semptomları,
hasta grupta anlamlı olarak daha fazlaydı. Sağlıklı ve hasta grubun fekal kalprotektin
ölçümlerinde istatistiksel anlamlılık saptanmadı. Hastalık aktivitesinin yaş, GİS
semptomları varlığı, ESH ve CRP ile ilişkisi istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Fekal
kalprotektin pozitifliği ile ESH, CRP, BASDAI ve DAS28 skorları arasında
istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı. Fekal kalprotektin ve hastalık aktivitesi
arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı.
Fekal kalprotektin düzeyinin BASDAI, ESH, CRP gibi hastalık aktivitesini
belirlemede kullanılan parametrelerle ilişkisi konusunda çelişkili çalışmalar
mevcuttur. Fekal kalprotektinin, hastalık aktivitesinde güvenilir bir belirteç olup
olmadığı konusunda daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: Ankilozan spondilit, psöriatik artrit, kalprotektin

Abstract:
Evaluation of Fecal Calprotectin as a Marker for Disease Activity
in Spondyloarthropaties
Spondyloarthritis are a group of chronic diseases that affects mainly the
vertebrae, which peripheral and extraarticular symptoms can also be seen.
The activity of the disease is an important parameter in assessing prognosis and
treatment options. The sensitivity and specificity of ESR and CRP are low for
evaluation of disease activity.
Calprotectin is a member of the S100 protein family, released from
inflammatory cells. Fecal calprotectin evaluation is not an invasive test, it is easy and
reliable. Studies have suggested that calprotectin may be used to assess bowel
involvement and activity of the disease.
In our study, we aimed to determine the reliability of calprotectin in assessing
disease activity.
Our study was a hospital-based study, which was applied to the SDU Medical
Faculty Hospital Rheumatology Polyclinic. 50 SpA patients (43 AS and 7 PsA) and
30 volunteers are included between ages 18-70. Patients' age, sex, duration of illness,
presence of gastrointestinal symptoms, treatments and ESR, CRP, fecal calprotectin
values were recorded. AS activity was assessed by BASDAI, PsA activity by DAS 28
score.
In our study, ESR and CRP correlated with disease activity. GIS symptoms
were significantly higher in the patient group. There was no statistical significance in
fecal calprotectin measurements in healthy and patient group. Age, GIS symptoms,
ESR and CRP were statistically significant in relation to disease activity. No
statistically significant relation was found between fecal calprotectin positivity and
ESR, CRP, BASDAI and DAS28 scores. No statistically significant relationship was
found between fecal calprotectin and disease activity.
There is controversial studies on the relation of fecal calprotectin and
parameters used to determine disease activity such as BASDAI, ESR, CRP. There is a
need to further study whether fecal calprotectin is a reliable marker of disease activity.
Keywords: Ankylosing spondylitis, psoriatic arthritis, calprotectin