Hidroksiklorokin kullanımına bağlı retinopati oluşumunun değerlendirilmesi
Evaluation of the formation of retinopathy due to hydroxychloroquine use
Yazar: VİLDAN SONALCAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NİLGÜN ÖZKAN AKSOY
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Görme alanları = Visual fields ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Hidroksiklorokin = Hydroxychloroquine ; Kontrast duyarlığı-görsel = Contrast sensitivity ; Retina hastalıkları = Retinal diseases ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence

Özet:
Amaç: Hidroksiklorokin kullanan hastalarda yapısal (Optik koherens tomografi, Fundus otoflöresans) ve fonksiyonel (kontrast duyarlılık ve görme alanı) testlerin erken retinal değişikliklerdeki önemini araştırmak.                                                                                                                      
Metod: En az bir yıl hidroksiklorokin kullanan hastalar ilaç kullanım süresine göre ikiye ayrılarak (grup 1 beş yıldan fazla, grup 2 beş yıldan az ilaç kullanan), ilaç kullanmayan kontrol grubu hastalarla karşılaştırıldı. Retina sinir tabakası kalınlığı (RSLT), merkezi maküla kalınlığı (MMK), ganglion hücresi kompleksi (GHK), statik 10-2 görme alanı, fundus otoflöresans(FOF) görüntüleme ve kontrast duyarlılığı verileri gruplar arasında istatistiksel olarak karşılaştırıldı. Toplam ilaç kullanım süresi, ilaç dozu ve yaş ile yapılan ölçümler arasındaki korelasyonlar incelendi.                          
Bulgular: RSLT kalınlığı ortalama ve temporal kadranda ilaç kullanan gruplarda, kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düşük bulundu.  Diğer kadranlarda gruplar arasında anlamlı farklılık bulunmadı. GHK sektörel ve ortalama kalınlığı tüm kadranlarda, hasta gruplarında kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düşük bulundu. MMK'nın üç grupta da benzer olduğu görüldü. Görme alanı parametreleri (MD ve PSD)'nde gruplar arasında anlamlı farklılık saptanmadı. Maküla FOF görüntüleri ilaç kullanan gruplarda kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek bulundu ancak fovea FOF görüntülerinde üç grup arasında anlamlı farklılık saptanmadı. Kontrast duyarlılık ölçümleri 6 ve 18 döngü/derece hariç tüm uzaysal frekanslarda hasta gruplarında kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde düşük ölçüldü. Hasta grubu içerisinde toplam ilaç kullanım süresi ve doz ile RSLT temporal kadran, GHK sektörel ve ortalama kalınlığı, tüm uzaysal frekanslar, maküla ve fovea FOF görüntüleri, görme alanında kayıp arasında korelasyon saptandı. Hasta grubunda yaş ile GHK üst nazal, üst temporal, alt kadran ve ortalama kalınlığı, 3 ve 6.uzaysal frekanslar, maküla ve fovea FOF arasında korelasyon saptandı.
Sonuç: Hidroksiklorokin kullanan hastalarda yapısal ve fonksiyonel testlerin birlikte kullanımı erken retinal değişikliklerin tespitinde yararlı bilgiler sağlamaktadır. 

Anahtar sözcükler: Hidroksiklorokinin retinopatisi, optik koherens tomografi, fundus otoflöresans görüntüleme.

Abstract:
PURPOSE: In patients using hydroxychloroquine, structural (optical coherence tomography, fundus autofluorescence) and functional (contrast sensitivity and visual field) tests were investigated for early retinal changes.
METHODS: Patients who used hydroxychloroquine for at least one year were divided into two groups according to the duration of drug use (group 1 over five years, group 2 less than five years), and the drug-free control group was compared with the patients. Retinal nerve layer thickness (RNFL), central macular thickness(CMT), ganglion cell complex (GHK), static 10-2 visual field, fundus autofluorescence(FAF) imaging and contrast sensitivity were statistically compared.
RESULTS: RSLT thickness was found to be statistically significantly lower in the median and temporal quadrant than in the control group. There was no significant difference between the groups in the other quadrants. The GHK sectoral and mean thickness were found to be statistically lower in all quadrants than in the control group in the patient groups. Central macular thickness was also found to be similar in all three groups. There was no significant difference between the groups in visual field parameters (MD and PSD). Macular FOF images were significantly higher in the drug users than in the control group, but there was no significant difference between the three groups in foveal FOF images. Contrast sensitivity measurements were significantly lower in the patient groups than in the control group at all spatial frequencies except 6 and 18 cycles / degree. In the patient group, there was a correlation between total drug usage time and dose and RSLT temporal quadrant, GHK sectoral and mean thickness, all spatial frequencies, macula and foveal FOF images, visual field loss. In the patient group, correlation was found between age and GHQ upper nasal, upper temporal, lower quadrant and mean thickness, 3 and 6 spatial frequencies, macula and foveal FOF.
CONCLUSİONS: The combined use of structural and functional tests in patients using hydroxychloroquine provides useful information in detecting early retinal changes.
Keywords: Hydroxychloroquine retinopathy, optical coherence tomography, fundus autofluorescence imaging