İsnad ve metin çözümlemeleri bağlamında geleneksel ve yeni yaklaşımlar
Traditional and new approaches in the context of matn and isnad analysis
Yazar: SABRİ KIZILKAYA
Danışman: PROF. DR. ALİ DERE
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Din = Religion
Dizin: Edebi eleştiri = Literary criticism ; Eskatoloji = Eschatology ; Hadis = Hadith ; Metin = Text ; Metin inceleme = Text examination ; Metin okuma = Text reading ; Tarihlendirme = Dating ; Volkan = Volcano

Özet:
Bu tez, hadislerin otantikliğini tespitte ve onların anlaşılmasında ve yorumlanmasında İslam literatüründe yer alan geleneksel yaklaşımla,günümüzde Batı'da geliştirilen yeni yaklaşımları ele almaktadır. Geleneksel yaklaşımın sınırları ve yeni yaklaşımların katkıları tez boyunca çeşitli boyutlarıyla geliştirilmeye çalışılmıştır.Hazırlamış olduğumuz doktora tezi, giriş ve sonuç bölümleri hariç 3 ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde Rivayetlerin isnadlarında yer alan ravi simlerine dair sorunlar ele alınmıştır. Ayrıca bu bağlamda bir örnekleme olması açısından Zuhrî'nin öğrencilerinin hocalarını isimlendirme biçimleri ele alınmıştır. Bu şekilde erken dönem hadis yazım geleneğinin otantikliğine dair bazı değerlendirmeler yapılmıştır.İkinci bölümde örnek bir rivayet incelemesi yapılmıştır. Bu bölümde örnek rivayetin metnin ve isnadına yönelik veri oluşturulmuştur. Tüm İslami literatürdeki kaynaklar titizlikle taranmıştır. Ayrıca rivayetin yorumuna dair klasik literatürdeki tüm malumatlar sunulmuştur.Üçüncü bölümde rivayetlerin tarihlendirilmesine ve anlaşılmasına yönelik batıda geliştirilen metodlar ve yaklaşımlar ele alınmıştır. Yine bu bölümde bir önceki bölümde ele aldığımız rivayetin analiz detaylı bir şekilde yapılmıştır. İsnad ve metin analizi yapılan örnek rivayetimiz tarihi, jeolojik verilerle karşılaştırılarak tartışılmış, geçici bazı sonuçlar elde edilmiştir.Sonuç bölümünde elde ettiğimiz sonuçlar değerlendirilmiş, ele aldığımız rivayetin tarihsel geçerliliği tartışılmıştır.

Abstract:
This dissertation compares and contrast traditional and contemporary approaches in the Islamic literature in determining the authenticity of ahadith and their understanding and interpretation. We discuss in this work the limits of the traditional approaches and the contributions of new ones in various dimensions.This Phd thesis that we prepared consists of 3 main chapters, excluding the introduction and conclusion sections. In the first chapter, the problems that stem from the dictation of the ravi names in the context of Classical Hadith Methodology are tackled. Also, as an example in the same context, how Zuhri?s students named their teacher is analyzed. This way, some allusions about the authenticity of the early Hadith Literacy Tradition are tried to set forth.In the second chapter, a report (rivayah) examination is done as an example. In this examination, data about the report?s text and isnad are collected and all sources in the Islamic Literature are troughly scanned. All the data in the classical literature about the interpretation of the report are presented.In the third chapter, the methods and approaches that are used in the Western countries to understand and date the rivayah are studied. A through and detailed analysis of the rivayah that is examined in the second chapter is also done in this chapter.In the conclusion, the historical validity of the example rivayah is discussed, and the outcome of the analyses that are done in the previous chapters is evaluated.