Medüller tiroit kanserinin takibinde GA-68 dota-tate PET/BT ve F-18 FDG PET/BT'nin yeri ve tümör belirteçleri ile ilişkisi
The role of  GA-68 dota-tate pet/CT and F-18 FDG PET/CT in the follow-up medullary thyroid cancer and its relationship with tumor markers
Yazar: ONUR ERDEM ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. KERİM SÖNMEZOĞLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Biyobelirteçler-tümör = Biomarkers-tumor ; Kalsitonin = Calcitonin ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Tiroid neoplazmları = Thyroid neoplasms ; Tomografi = Tomography

Özet:
Amaç:  Medüller tiroit kanseri (MTK), diferansiye tiroit kanserlerine oranla daha agresif seyir gösteren bir tiroit malignitesidir. Tanı anında hastaların yaklaşık %30-50 arasında bölgesel metastaz, %13-15 oranında ise başlıca akciğer, karaciğer ve kemik olmak üzere uzak metastaz mevcuttur. Çalışmamızın amacı MTK hastalarında nüks/metastaz araştırmasında 18F-FDG PET/BT ve 68Ga DOTA-TATE PET/BT görüntülemelerinin etkinliğini ve serum kalsitonin değeriyle ilişkisini tespit etmektir.
Yöntem: Çalışma için bölümümüzde 2005-2018 yılları arasında tedavi ve takipleri yapılan MTK tanılı hasta dosyaları retrospektif olarak incelendi. 73 hastaya ait en fazla 6 aylık bir zaman aralığında kalsitonin ve/veya CEA ölçümleri bulunan 176 adet 68Ga DOTA-TATE PET/BT ve 125 adet 18F-FDG PET/BT görüntülemeleri analiz edildi. Yakın zaman  aralığında (azami 6 ay içerisinde) yapılmış olan 68Ga DOTA-TATE PET/BT veya 18F-FDG PET/BT görüntülemeleri karşılaştırma için ayrıca incelendi.
Bulgular: 18F-FDG PET/BT görüntülemesinin nüks/metastaz tespit etmedeki duyarlılığı %67,8 olarak bulundu. Serum kalsitonin eşik değeri 500 ng/L alındığında ise duyarlılık %77,6'ya yükseldi. 68Ga DOTA-TATE PET/BT görüntülemenin duyarlılığı ise tüm veriler için %81,4 iken serum kalsitonin eşik değeri 500 ng/L alındığında %87,1'e yükseldi. Her iki modalitenin yakın tarihli olanlarının karşılaştırılmasında genel duyarlılık açısından istatistiksel anlamlı fark saptanmadı. Bununla birlikle kemik metastazlarının tespitinde 68Ga DOTA-TATE PET/BT duyarlılığının 18F-FDG PET/BT'ye üstün olduğu görüldü (p=0,014).
Sonuç: 18F-FDG PET/BT ve 68Ga DOTA-TATE PET/BT görüntülemeleri MTK hastalarında nüks/metastaz saptamada etkin yöntemleridir. Özellikle kemik metastazlarının tespitinde 68Ga DOTA-TATE PET/BT'nin daha duyarlı olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
Objective: Medullary thyroid cancer (MTC) is a more aggressive thyroid malignancy comparing to differentiated thyroid cancer. At the diagnosis local metastasis is present in 30-50% of the patients and 13-15% of the patients have distant metastasis, predominantly in the lung, liver and skeleton. In this study, we aimed to determine efficacy of 18F-FDG PET/CT and 68Ga DOTA-TATE PET/CT imaging in the patients with MTC and to evaluate relationship of imaging findings with calcitonin values.
Method: The records of MTC patients who were treated and followed-up in our department between 2005 and 2018 were retrospectively analyzed. Seventy-three patients with MTC who underwent either 68Ga DOTA-TATE PET/CT (n=176) or 18F-FDG PET/CT (n=125) scans associated with serum calcitonin and/or CEA measurement within 6 months period were included in the study. Additionally, 68Ga DOTA-TATE PET/CT or 18F-FDG PET/CT studies done within 6 months on the same patient were re-analyzed separately for comparison of efficacy of both modalities.
Results The overall sensitivity of 18F-FDG PET/CT images (n=125) was %67,8 in detecting recurrent or metastatic diseases, which is raised 77.6% in the subgroup of the patients with calcitonin levels > 500 ng/L. On the other hand, 68Ga DOTA-TATE PET/CT scans (n=176) have an overall sensitivity of 81.4% in detecting for the detection of recurrent/metastatic diseases and this ratio is raised to 87.1 % in patients with calcitonin levels > 500 ng/L. No statistically significant difference found in the comparison of overall sensitivity in both imaging modalities. However, 68Ga DOTA-TATE PET/CT was eligible to demonstrate significantly more bony lesions, comparing to 18F-FDG PET/CT scanning (p=0,014).
Conclusion: Both 18F-FDG PET/CT and 68Ga DOTA-TATE PET/CT scans are efficient imaging modalities in detecting of recurrent/metastatic disease in MTC patients. However, 68Ga DOTA-TATE PET/CT scanning seems to be more sensitive for the detection of bone metastases in comparing to 18F-FDG PET/CT.