İbn Haldun bağlamında yönetim sistemlerinin meşruiyet sorunu ve meşruiyetin inşası
The legitimacy issue of management systems of İbn Khaldun and the construction of legitimacy
Yazar: GÜL DİLEK TÜRK
Danışman: PROF. DR. CENGİZ ANIK
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations
Dizin: Başkanlık sistemi = Presidency system ; Demokratik meşruiyet = Democratic legitimacy ; Devlet = State ; Hükümet sistemi = Government system ; Meşruiyet = Legitimacy ; Modern devlet = Modern state ; Parlamenter sistem = Parliamentary system ; Siyasal sistem = Political system ; Yönetim sistemleri = Management systems ; İbn Haldun = İbn Haldun

Özet:
Meşruiyet iktidarın, türü ne olursa olsun, devamlılığı ve hedef kitlesi üzerindeki etkisi bağlamında hayati önem taşımaktadır. Çünkü iktidar hedef alınan kişi, grup ya da topluluğa bir eylemi yaptırma gücü ve etkisini anlatmaktadır. Siyaset ve ilim adamı Müslüman düşünür İbn Haldun'un Umran İlmi teorisinden oluşturulan asabiye, sosyokültürel yapı ve jeopolitik konum sac ayakları üzerine kurulan meşruiyet modeli riyasetten günümüz modern devletine kadar tüm toplumsallaşma ve siyasal birlik türlerinin devamlılığı noktasında bir temel oluşturmaktadır. 
	
İbn Haldun'un meşruiyet modeli sadece yönetim biçimlerinin değil, insana dair tüm ilişki biçimlerinin tesisinde önem kazanmakta ve bu noktada halkla ilişkilerin de bir kurumsal meşruiyet aracı olarak temelini oluşturmaktadır. Çünkü meşruiyet simgesel olarak zihinlerde oluşturulmaktadır. Bu bağlamda linguistik ve semiotik önem kazanmakta, hedef kitlede iktidarın, kurumun vb. meşru olduğuna dair bir tür algı yönetimi yapılarak, zihinsel mekanizmalar işletilmekte ve meşruiyet tesis edilerek devamlılık ve toplumsal onay sağlanmaktadır.

Bu model çerçevesinde yönetim sistemlerinin meşruiyeti incelenerek, hangisinin Türkiye için daha uygun olduğunun analiz edilmesi amaçlanmıştır. Batılı devletler aksine Türkiye Cumhuriyeti'nde tüm siyasal hak ve değişimlerin aşağıdan yukarı doğru (halk devrimi vb. hareketlerle) değil yukardan aşağıya sunulduğu (devletten topluma doğru) görülmektedir. Bu bağlamda belirleyici konumdaki siyasilerin ve siyasi partilerin seçim kampanyalarında ve parti programlarında toplumsal özellikleri göz önüne alıp almadıkları ve meşruiyetlerini tesis politikalarını bu modele ne derece uygun inşa edip etmediklerini analiz etmek amaçlanmaktadır. 

Çalışmada 16 Nisan 2017 tarihinde yapılan Anayasa Değişikliği Referandumu'nda AK Parti, CHP, MHP ve HDP'nin referandum kampanyasında hazırladıkları evet ve hayır kitapçıkları incelenerek Türkiye'nin sosyokültürel yapısı, asabiyesi ve jeopolitik konumu sac ayakları üzerinden oluşturulan İbn Haldun'un meşruiyet modeline göre savundukları sisteme (Parlamenter sistem mi yoksa başkanlık sistemi mi meşru tartışmaları kapsamında) yönelik olarak vaatlerini inşa edip etmedikleri analiz edilmiştir.Türkiye'de çok tartışılan meşruiyet konusuna sosyoloji ve tarih felsefesinin kurucusu kabul edilen ve pek çok Batılı düşünür tarafından fikirleri benimsenen İbn Haldun'un Umran İlminden geliştirilen meşruiyet modeli çerçevesinde bakılarak, bugün Türkiye'nin ihtiyaç duyduğu doğru siyasal modele nasıl ulaşılacağına dair çalışmanın bir kaynak oluşturulması ümit edilmektedir.

Abstract:
Legitimacy is vital to the continuity of power, whatever its type, and its impact on the mass of the target. Because the power tells the power and the effect of making an action on the targeted person, group or community. The model of legitimacy which was built on the trinity of asabiyyah, socioculturel structure and geopolitic status, based on Ibn Khaldun's Umran theory who was  a muslim thinker, diplomat and politician, is a basis for the continuity of all forms of socialization and political unity, from religion to contemporary modern state.

Ibn Khaldun's model of legitimacy gains importance not only in the form of governance but also in the establishment of all forms of relationship of human beings, and at this point the model underlies public relations as an institutional legitimacy tool. Legitimacy that is created symbolically in the mind gains linguistic and semiotic importance and by creating perception management over the target group by the institution or the governor ensuring that the holding power is legitimate, persistence and social approval are provided.. It is aimed to analyze and find out which governance system is more suitable for Turkey by investigating the legitimacy in this model. It is observed that unlike western countries, where all political rights and changes occur from bottom to top such as public revolutions, in Turkey such changes take place from top to bottom. In this context it is aimed to analyze whether the significant political parties and politicians take social characteristics into consideration in their election campaigns and party programs and whether they construct their legitimacy according to this model.   

By investigating election campaign YES and No booklets prepared for the Constitutional Amendment Referendum held on April 16th 2017 by the leading political parties of Turkey (AK, CHP, MHP, HDP), it is evaluated whether these parties kept their commitments towards the system they advocate (within the legitimacy debates between the Parliamentary and Presidential systems) according to the Ibn Khaldun's legitimacy model formed over the trinity of Turkey's socio-cultural structure, asabiyyah and geopolitical position. Legitimacy, one of the foremost debate topics in Turkey, has been investigated from the perspective of a legitimacy model evolved from Umran Theory of Ibn Khaldun who has been accepted as founder of sociology and philosophy of history and his ideas are adopted by many Western philosophers.and thus it is hoped that this study becomes a source to investigators in their quest to reach the best political model for Turkey.