Tarla koşullarında farklı organik ve inorganik gübre uygulamalarının marul bitkisinin kök gelişimi ve atmosfere co2 salımı arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Under field condition determination of the relationship between root development of lettuce and co2 emission to the atmosphere of different organic and inorganic fertilizer applications
Yazar: HATİCE ALICI
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM ORTAŞ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Besin elementleri = Nourishment elements ; Karbondioksit salınımı = Carbondioxide emission ; Marul = Lettuce ; Organik gübreler = Organic fertilizers ; İnorganik maddeler = Inorganic substances

Özet:
Çiftliğinde 1996 yılından beri devam eden, 5 uygulamalı (kontrol, mineral gübre, hayvan gübresi, kompost ve kompost+mikoriza) ve 3 tekerrürlü olarak tesadüf parselleri deneme desenine göre kurulmuştur. Araştırmanın amacı organik ve inorganik gübrelerin marul bitkisinin kök gelişimi ve atmosfere CO2 salımı, toprakta tutulan organik karbon miktarı üzerine olan etkilerini belirlemektir.
Organik gübre uygulamaları yapılan parsellerde toplam ve organik karbon konsantrasyonları yüksek düzeyde ölçülürken, kontrol parsellerinde düşük düzeyde ölçülmüştür. Toprakta toplam azot değeri en çok hayvan gübresinin uygulandığı parsellerde elde edilmiştir. Hayvan gübrelemesi yapılan parsellerde fotosentez yolu ile kontrol parsellerine göre daha fazla karbon fikse edilmiş ve toprağa daha fazla karbon ve azot bağlanmıştır. Karbon/azot oranı açısından organik gübrelerin uygulandığı parsellerde genellikle en yüksek sonuçlar elde edilmiştir. Organik gübre uygulamalarının bitki kök morfolojik özellikleri üzerine etkilerinin yüksek olduğu görülmüşken, bitkinin kök infeksiyon oranlarında hayvan gübresinin en iyi sonucu verdiği görülmüştür. Genelde kompost, hayvan gübresi, kök bölgesi mikroorganizma zenginliği olan mikorizal uygulamanın yapıldığı ortamda atmosfere daha fazla CO2 salındığı, aynı zamanda bitki gelişimi daha iyi oluğu için fotosentez yolu ile daha fazla CO2 absorbe ettiği tespit edilmiştir. Organik gübre uygulamaları altında marul bitkisinin dokularında P ve Zn konsantrasyonu artmıştır.

Anahtar Kelimeler: Organik gübre, İnorganik gübre, Marul bitkisi, Atmosfere CO2 salınımı ve Besin elementleri alımı

Abstract:
The long-term field experiment was established in 1996 at Çukurova University, Faculty of Agriculture, in the Field of Research and Application Area. The experiment was set up with 5 applications (control, mineral fertilizer, animal manure, compost and compost + mycorrhiza) with 3 replications according to a randomized plot design.
The research aims to examine the effect of organic and inorganic fertilizers application on lettuce plant root development and CO2 release into the atmosphere, the amount of organic carbon held in the soil. In animal manure applied plots more carbon was fixed by photosynthesis than in control plots, and also more carbon and nitrogen were sequestrated into the soil. At harvest, the total and organic carbon (OC) concentrations were measured, and the highest OC was measured under organic fertilizer applications and the lowest was obtained in the control plots. The highest total nitrogen value was obtained in the animal manure applied plots. In terms of carbon/nitrogen ratio, the highest results were generally obtained in the organic fertilizers applied plots. In general, it has been determined that more CO2 is released into the atmosphere in the environment where compost, animal manure, and mycorrhizal application with root zone microorganism richness is applied. While it was seen that the effect of organic fertilizers applications on the root morphological characteristics was high. It was observed that the animal manure applied plants have the highest root infection rates. Organic fertilizer application also increased plant tissue P and Zn concertation.

Keywords: Organic fertilizer, Inorganic fertilizer, Lettuce plant, CO2 release, nutrient uptake