Türkiye muhasebe standartları kapsamında finansal araçlar ve muhasebeleştirilmesi
Financial instruments and their accounting procedures within the context of turkish accounting standards
Yazar: ÖMER KAYAR
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMET MUSTAFA KISAKÜREK
Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Finansal araçlar = Financial instruments ; KOBİ = Small and Medium Sized Firms ; Muhasebe = Accounting ; Muhasebe standartları = Accounting standarts ; Tek düzen hesap planı = Uniform accounting plan ; Türkiye Finansal Raporlama Standardı = Turkish Financial Reporting Standards

Özet:
Günümüzde küreselleşmenin etkileri her alanda olduğu gibi muhasebe alanında da görülmektedir. Dünya genelinde ortak bir muhasebe dili oluşturarak işletmelerin farklı ülkelerde yatırım yapmasının önündeki engelleri kaldırmak ve dünyayı küresel bir pazar olarak kullanabilmek amacıyla hazırlanan Uluslararası Muhasebe Standartları bu etkinin açık bir göstergesidir. Dünyada muhasebe alanında yaşanan bu gelişmeleri yakından takip eden ülkemizde de Uluslararası Muhasebe Standartları bire bir Türkçeye tercüme edilmiş ve Yeni Türk Ticaret Kanunu kapsamında uygulama alanı genişletilmiştir. Genel anlamda Türkiye Muhasebe Standartlarının ülkemizde uygulama alanının genişletilerek yaygınlaştırılması, finansal raporlama alanında dünya ile entegre olmamız açısından oldukça büyük bir öneme sahiptir.  
Tez çalışmasının konusunu oluşturan Finansal Araçlara ilişkin yayınlanmış olan dört adet Türkiye Muhasebe Standardı bulunmaktadır. Bunlar sırasıyla TMS 32, TMS 39, TFRS 7 ve TFRS 9 standartlarıdır. Konuyla ilgili dört farklı standart yayınlanmış olması finansal araçlara ne denli önem verildiğinin açık bir göstergesidir. Bu çalışma, finansal araçlara ilişkin Tam Set TFRS ile KOBİ TFRS kapsamında yayınlanmış olan standartları detaylı olarak inceleyerek aralarındaki farklılıkları belirlemek ve örnek uygulamalar yardımıyla finansal araçlara ilişkin standartların Tek Düzen Hesap Planı'na göre yapılan muhasebe uygulaması ile arasındaki farklılık ve benzerlikleri ortaya koymak amacıyla hazırlanmıştır.
Çalışmada öncelikle Uluslararası Muhasebe Standartlarının ortaya çıkışı ve ülkemizde bu standartların gelişimi üzerinde durulmuştur. Daha sonra dünyada ve ülkemizde finansal araçlarla ilgili standartların oluşum ve gelişim sürecine değinilmiştir. Tam Set TFRS ve KOBİ TFRS kapsamında finansal araçlara ilişkin standartlar kapsamlı şekilde incelendikten sonra finansal araçların ölçümü ve muhasebeleştirilmesine ilişkin örnek uygulamalar yardımıyla Tek Düzen Hesap Planı ile Tam Set TFRS ve KOBİ TFRS arasındaki farklılıklar açıklanmıştır. 
Finansal araçların muhasebeleştirilmesi anlamında Tam Set TFRS ile KOBİ TFRS arasında büyük ölçüde paralellik bulunmaktadır. Buna karşın Tek Düzen Hesap Planı ile karşılaştırıldığında finansal araçlara ilişkin standartlar hem ölçme ve muhasebeleştirme hem de finansal raporlama alanında birçok değişiklik ve yeniliği beraberinde getirmektedir.
Anahtar Sözcükler: Finansal Araçlar, Tam Set TFRS, KOBİ TFRS, Tek Düzen Hesap Planı

Abstract:
Today, the effects of globalization have seen in the field of accounting, just as seen in other fields. International Accounting Standards which were prepared in order to remove the barriers preventing enterprises from investing in different countries and use the World as a global market by establishing a common accounting language around the world is a clear-cut indicator of this effect. In our country which all the developments in the field of accounting have been closely followed, the International Accounting Standards were translated into Turkish and its applications were expanded within the context of new Turkish Trade Law. In the general sense, this is the case which has a great importance in terms of being integrated into the globe in the field of financial reporting.
 Regarding the subject of study, the financial instruments, there are 4 Turkish Accounting Standards (TAS) which were published in Turkey. These are the standards of TAS 32, TAS 39, TFRS 7 and TFRS 9 respectively. Publishing four different standards on the subject is a clear indicator of how important the financial instruments are. This study was carried out to detect the differences between the standards published for full set TFRS and SME TFRS regarding the financial instruments and to present differences and similarities between the accounting practices performed according to uniform chart of accounts and the standards of financial instruments by means of some sample applications.
At first, appearance of international accounting standards and its applications in Turkey were introduced in our study. Then, the process of formation and development of the standards regarding the financial instruments both in Turkey and in the World was touched on. And finally, the differences between uniform chart of accounting and Full Set TFRS / SME TFRS were explained by means of sample applications regarding the measurement and accounting of financial instruments after examining the standards of financial instruments within the context of full set TFRS and SME TFRS.
There is a great parallelism between full set TFRS and SME TFRS in terms of measuring and accounting financial instruments. However, the standards of financial instruments, when compared to the uniform chart of accounts, bear lots of changes and novelties in the fields of measuring, accounting and financial reporting.
Key Words: Financial Instruments, Full Set TFRS, SME TFRS, Uniform Chart of Accounts.