Unilateral meme kanseri ile ilişkili üst ekstremite lenfödeminde remedial egzersizlerin ve kompresyonun akut etkilerinin incelenmesi
Acute effects of remedial exercises and compression in unilateralupper extremity lymphedema associated with brest cancer
Yazar: GÜLBALA GÜLÖREN
Danışman: PROF. DR. TÜRKAN AKBAYRAK
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Fizik tedavi yöntemleri = Physical therapy modalities ; Fizyoterapi = Physiotherapy ; Lenfödem = Lymphedema ; Meme hastalıkları = Breast diseases ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Spektroskopi = Spectroscopy ; Ultrasonik dalgalar = Ultrasonic waves ; Üst ekstremite = Upper extremity

Özet:
Bu çalışmanın amacı, meme kanseri
cerrahisi sonrası lenfödem gelişen kadınlarda, kompresyonlu ve kompresyonsuz
uygulanan remedial egzersizlerin lenfödem şiddeti ve semptomları üzerine akut
etkisinin incelenmesidir. Çalışmaya unilateral meme kanseri cerrahisi ile ilişkili
lenfödemi olan 34 kadın dahil edildi. Bireylerin demografik ve fiziksel özellikleri
kaydedildi. Bireylerin kinezyofobi düzeyi Tampa Kinezyofobi Ölçeği ile yaşam
kalitesi Lenfödem Yaşam Etki Skalası ile değerlendirildi. Lenfödem şiddeti ve
ekstraselüler sıvı oranı ve epidermis, dermis ve subkuten doku kalınlıkları sırasıyla
bilateral çevre ölçümü, biyoempedans spektroskopisi (L-dex skoru) ve ultrasonografik
değerlendirmeler ile yapıldı. Lenfödem semptomları olarak şişlik, ağırlık ve ağrı hissi
görsel analog skalası ile sorgulandı. Bireylerin egzersiz müdahalelerine yönelik
memnuniyet algıları likert tipi ölçek ile ve iyileşme algıları Hasta Global İyileşme
Algısı Skalası ile değerlendirildi. Lenfödem şiddeti ve semptomların değerlendirilmesi
her iki egzersiz müdahalesi (bandajsız, bandajlı) öncesi ve egzersizden 24 saat sonra
olmak üzere 4 kez uygulandı.l Bireyler 3 günlük bir arınma periyoduyla ayrılan
kompresyonsuz ve kompresyon bandajı ile birlikte 3 setten oluşan remedial
egzersizleri 24 saat içinde tamamladı. Kompresyonsuz egzersizlerden 24 saat sonra
kol hacmi, L-dex skoru ve semptom şiddet skorlarının (ağrı hariç) egzersiz öncesi ile
benzer (p>0,05) iken kompresyonlu remedial egzersizlerden 24 saat sonra, tüm
sonuçların başlangıca göre anlamlı derecede azaldığı belirlendi (p<0,001). Bireylerin
ortalama yaşam kalitesi düzeyi 27,38±12,22 iken kinezyofobi düzeyleri ortalama
33±6,02 olarak belirlendi. Meme kanseri ile ilişkili lenfödemde remedial egzersizlerin
lenfödem şiddetini akut olarak artırmadan bir gün içinde kompresyonsuz olarak
güvenle yapılabileceğini ortaya koymaktadır. Bu çalışma sonuçları, kompresyon
tedavisi olmadan gerçekleştirilen remedial egzersizlerin uzun vadeli etkilerinin
gelecekteki prospektif çalışmalarda incelenmesinde kullanılabilecek önemli ön bulgulardır.

Anahtar Kelimeler: Kompleks boşaltıcı fizyoterapi, fizyoterapi, biyoempedans spektroskopisi, ultrason, egzersiz

Abstract:
The aim of this study is to
investigate the acute effect of remedial exercises with and without compression on the
severity and symptoms of lymphedema in women with unilateral breast-cancer related
lymphedema (BCRL). 34 women with BCRL were included in the study.
Demographic and physical characteristics of the individuals were recorded.
Kinesiophobia was evaluated with Tampa Kinesiophobia Scale and quality of life was
evaluated with Lymphedema Life Impact Scale. The severity of lymphedema,
extracellular water ratio and tissue thicknesses were evaluated by the bilateral
circumferential measurements, the bioimpedance spectroscopy and ultrasonographic
evaluations, respectively. The severity of self-reported symptoms (swelling,
heaviness, tightness, and pain) were assessed using a visual analog scale. Perceptions
of satisfaction and perceptions of improvement regarding exercise interventions
with/without compression were evaluated by likert scale and Patient Global
Impression of Severity, respectively. All the evaluations were performed before and
24 hours post-exercise. Participants were completed 3 sets of remedial exercises
(within 24 hours) with and without compression bandage separated by a 3-day washout period. There was no difference in the severity of lymphedema (arm volume, LDex score and ultrasonographic measurements) and changes in symptom severity
scores (except pain) 24 hour post-remedial exercise without compression (p >.05). At
24 hours after the remedial exercise with compression, all outcomes decreased
significantly compared to baseline (p<0.001). While the average quality of life of the
individuals was 27.38±12.22, the average kinesiophobia level was determined as
33±6.02. It was determined that the perception of recovery was higher after remedial
exercises with compression (85.28%) than after remedial exercises without
compression (49.99%). It reveals that remedial exercises can be performed safely
without compression within a day without acutely increasing the severity of
lymphedema in breast cancer-related lymphedema. These are important preliminary
findings, which can be used to inform future prospective evaluation of the long-term
effects of remedial exercise performed without compression therapy.

Key Words: Complex decongestive therapy, physiotherapy, bioimpedance spectroscopy, ultrasound, exercise