Gebelik dönemindeki kadınların ruh sağlığının yordayıcıları olarak distres ve kaygı düzeylerinin incelenmesi
Examining of distress and anxiety levels of women in pregnancy period as effectors of mental health
Yazar: MAKBULE UYSAL TEPEBAŞ
Danışman: PROF. DR. MEHMET ENGİN DENİZ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Depresyon = Depression ; Distres düzeyi = Distress level ; Gebelik = Pregnancy ; Gebelik ayı = Gestational age ; Kadınlar = Women ; Kaygı = Anxiety ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Ruh sağlığı = Mental health

Özet:
Bu çalışmada gebelik dönemindeki kadınların distres ve kaygı düzeyleri ile ruh sağlığı arasındaki ilişki incelenmiş ve "Gebelik dönemindeki kadınların distres ve kaygı düzeyleri ruh sağlığını etkilemekte midir?" Sorusuna cevap aranmıştır. 
Çalışmada ruh sağlığı bağımlı değişken, distres düzeyi ve kaygı düzeyi bağımsız değişkendir. Ayrıca çalışmaya katılan örneklemin demografik özellikleri "yaş, eğitim durumu, meslek, algıladığı ekonomik durum" ve "gebelik sayısı, daha önce düşük yapma durumu, yaşayan kaç çocuğu olduğu, gebelik türü, gebelik haftası, gebelik dönemi ve daha önce ruh sağlığı problemi geçirme durumu" gebeliğe özgü nitelikler olarak değerlendirilmektedir bunlar çalışmanın bağımsız değişkenleri olmaktadır.
Çalışmanın örneklem grubu 2018- 2019 yılları içerisinde İstanbul Bahçelievler bölgesinde özel hastanelere başvuru yapan 12 hafta ve üzerindeki gebe kadınlardan oluşmaktadır. Örneklem grubu olarak 329 gebelik döenmindeki kadın alınmıştır ancak gebelik haftası uymayan ve gebeliğe özgü bilgilerini doldurmayan 25 kişinin formu değerlendirilmeye alınmamış olup 304 kişinin bilgileri doğrultusunda analiz yapılmıştır.
Çalışmada gebelik dönemindeki kadınların Ruh Sağlığı, "Ruh Sağlığı Sürekliliği Ölçek Formu" ile Distres düzeyi "Tilburg Gebelikte Distres Ölçek Formu" ile Kaygı düzeyi ise "Sürekli Kaygı Envanteri"  kullanılarak ölçülmüştür.
Ruh sağlığı ile distres puanları arasındaki ilişki ve ruh sağlığı ile kaygı düzeyleri arasındaki ilişkiyi analiz etmek için Pearson Momentler Çarpım Korelasyon analiz tekniği; distres düzeyinin ruh sağlığına etkisini ve kaygı düzeyinin ruh sağlığına etkisini analiz etmek için Linear Regresyon analiz tekniği kullanılmıştır. Ruh sağlığı puan ortalamalarının yaş, eğitim durumu, meslek, algıladığı ekonomik durum, gebelik sayısı, yaşayan kaç çocuğu olduğu, gebelik türü değişkenlerine göre anlamlı düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığı One Way Anova analiz tekniği ile kontrol edilmiştir ve farklılaşmanın olduğu durumlarda farklılaşmanın kaynağını bulmak amacıyla Tukey testi ve homojen olmayan varyansların dağılımları için Games- Howell Testi kullanılmıştır. Ruh sağlığı puan ortalamalarının daha önce düşük yapma durumu, daha önce ruh sağlığı problemi geçirme durumu ve gebelik haftası, gebelik dönemi gruplarının ortalamaları arasındaki farkın önem kontrolü için t- testi kullanılmıştır. Çalışma verilerin analizi SPSS 23.0 istatistik paket programı kullanılarak yapılmıştır. 
Yapılan çalışmada gebelik dönemindeki kadınların ruh sağlığı ile distres düzeyi ve distres düzeyinin alt boyutları arasında (p<.01 düzeyinde p=.00) negatif yönlü anlamlı ilişki bulunmaktadır. Ruh sağlığı ile kaygı düzeyleri ve olumsuz duygular alt boyutu arasında (p<.01 düzeyinde p=.00) negatif yönlü anlamlı ilişki ve olumlu duygular alt boyutu arasında (p<.01 düzeyinde p=.00) pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmaktadır.
Gebelik dönemindeki kadınların distres düzeyi ve distres düzeyinin alt boyutları ruh sağlığını (p<.05 düzeyinde p=.00) anlamlı şekilde etkilemektedir. Gebelik dönemindeki kadınların kaygı düzeyleri ve kaygı düzeyinin alt boyutları ruh sağlığını (p<.05 düzeyinde p= .00) anlamlı şekilde etkilemektedir.

Abstract:
In this study the relationship between distres and anxiety levels of women during pregnancy and mental health is examined and the distress and anxiety levels of women during pregnancy affect mental health.
Question has been sought in the study mental health dependent variable distress level and anxiety levels were independent. In addition demographic characteristics age educational status perceived economic situation and number of pregnancies previous miscarriage status number of living children gestational age gestational and previous mental health problem pregnancy specific characteristics is and dependent variable of study. In the study mental health dependent variable distress level and anxiety level were independent in addition demographic characteristics age educational status, job, perceived economic situation and number of pregnancies previous miscarriage status number of living children gestational age and previous mental health problem pregnancy specific is an independent variable of study.
Mental Health Mental Health Time Scale Form and distress level in Pregnancy with Distress Scale Form in Pregnancy and Trait Anxiety inventory were used in the study. 
The relationship between mental health and distress scores and Pearson Moments Multiplication Correlation analysis technique to analyze the relationship between mental health and anxiety levels the affect distress level on mental health and mental health Linear Regression analysis technique was used to analyze the effect One Way Anova analysis technique was used to determine whether mental health point averages differed significantly in terms of age educational status perceived economics status number of pregnancies gestational type gestational week gestational age and Tukey test and Games-Howell test. The T-Test was used to check the significance of the difference between the mean of the previous mental scores and the mean of the previous mental health problem groups. The study data was done by using SPSS 23.0 Statistical package program.
In the study there is a significant negative correlation between the sub- dimension of mental health and distress level and distress level of the women in gestation period (p= .00 at the level of  p <.01). There is a significant positive correlation between mental health and anxiety levels and negative emotions sub-dimension (p= .00 at the level of  p <.01) between positive and negative emotion sub- dimension.    
The distress level and distress level of the women during gestation significantly affect the mental health   (p= .00 at the level of p <.05). The levels of anxiety and level of anxiety in women during pregnancy have a significant affect on mental health (p= .00 at the level of p <.05).