Fibromiyalji sendromu tanısıyla takip edilmekte olan kadın hastalarda uzun ve kısa süreli interdisipliner tedavi yaklaşımlarının etkinliği
The effectiveness of long-term and short-term interdisciplinary treatment approaches in female patients with diagnosis of fibromyalgia syndrome
Yazar: İLKNUR SARAL
Danışman: PROF. DR. DİLŞAD SİNDEL
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Depresyon = Depression ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Tedavi = Treatment ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders

Özet:
Fibromiyalji Sendromu Tanısıyla Takip Edilmekte Olan Kadın Hastalarda Uzun ve Kısa Süreli İnterdisipliner Tedavi Yaklaşımlarının EtkinliğiAmaç: Fibromiyalji Sendromu (FMS) olan hastalarda semptomların azaltılması, fiziksel fonksiyonlar ile yaşam kalitesinin arttırılmasında uzun ve kısa süreli interdisipliner tedavi yaklaşımlarının etkinliğinin kontrol grubu ile karşılaştırılmasının yanı sıra birbirlerine olan üstünlüklerinin değerlendirilmesidir.Hastalar ve Yöntem: Prospektif, randomize ve kontrollü olarak planlanan çalışmaya 66 FMS'li kadın hasta dahil edildi. Birinci gruba (UDG, n=22) uzun süreli interdisipliner tedavi kapsamında on seans bilişsel-davranışsal tedavi (BDT) ile birlikte birer tam gün boyunca egzersiz ve eğitim programları, ikinci gruba (KDG, n=19) kısa süreli interdisipliner tedavi kapsamında iki tam gün süren BDT, eğitim ve egzersiz programları uygulanırken üçüncü grup kontrol grubu (KG, n=19) olarak belirlendi. Hastalar tedavi öncesinde, tedavi sonrası 3. ve 6. aylarda Vizüel Analog Skala (ağrı, yorgunluk, uyku), Fibromiyalji Etki Anketi, Beck Depresyon Ölçütü, Kısa Form-36 anketlerinin doldurulması, hassas nokta sayımı ve algometrik ölçümlerin yapılmasıyla değerlendirildi. Tüm değerlendirmelerde anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi.Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 41,66±10,25 yıl idi. Ağrı şiddetinin ve hassas nokta sayısının azaltılması, ağrı eşiği değerlerinin yükseltilmesinde (p<0,001) ve fiziksel fonksiyonların arttırılmasında (p<0,05) uzun ve kısa süreli interdisipliner tedavilerin etkili olduğu saptandı. Uygulanan yaklaşımlar depresyon düzeyinin azaltılması (p>0,05), yorgunluğun giderilmesi, uyku ve yaşam kalitesinin yükseltilmesinde (p>0,05) etkili bulunmadı. Uzun ve kısa süreli interdisipliner tedavilerin birbirlerine üstünlüğü değerlendirildiğinde her iki tedavi yöntemi arasında fark saptanmadı.Sonuç: Uzun ve kısa süreli interdisipliner tedavilerin FMS'li hastalarda semptomların şiddetinin ve hastalık aktivitesinin azaltılmasında etkili olduğu saptandı. Hasta sayısı daha fazla olan, uzun takip süreli, depresyon düzeyini azaltmayı ve uyku kalitesini arttırmayı da hedef alan interdisipliner tedavileri içeren çalışmaların planlanması önerilmektedir.Anahtar kelimeler: Fibromiyalji sendromu, interdisipliner, tedavi.

Abstract:
The Effectiveness of Long-Term and Short-Term Interdisciplinary Treatment Approaches in Female Patients with Diagnosis of Fibromyalgia SyndromeObjective: The aim of this study is to determine the effectiveness of long-term and short-term interdisciplinary treatment approaches on reducing the symptoms, improving the quality of life and physical functioning in patients with Fibromyalgia Syndrome (FMS) in comparison to control group, as well as to evaluate the advantage of each interdisciplinary treatment over another.Patients and Method: We conducted a prospective, randomized and controlled trial involving 66 female patients with FMS and randomized to long-term interdisciplinary treatment group (UDG, n=22) which consisted of ten sessions of cognitive-behavioral treatment (CBT) and all-day of exercise and educational programs, short-term interdisciplinary treatment group (KDG, n=19) which consisted of educational, exercise and CBT programs in two days and control group (KG, n=19). Patients were evaluated by the Visual Analogue Scale (pain, fatigue and sleep), Fibromyalgia Impact Questionnaire, Beck Depression Inventory, Short Form-36 Questionnaire, total tender point score and a pressure algometer at baseline, 3 and 6-month follow up after the treatment. Statistical tests were conducted at the 0.05 significance level for all outcome measures.Results: The mean age of the patients was 41.66±10.25 years. We found that the long-term and short-term treatments were effective on reducing the severity of pain and the number of tender points, increasing the level of pain threshold (p<0.001) and improving the physical functioning (p<0.05). There was no evidence that the approaches have efficacy on decreasing the level of depression, reducing the fatigue and improving the quality of sleep and quality of life (p>0.05). When the efficacy of the long-term and short-term interdisciplinary treatments was compared to each other, there was no significant difference between two groups.Conclusion: The long-term and short-term interdisciplinary treatments were determined to be effective on reducing the severity of symptoms and activity of disease in patients with FMS. Further research should include studies with more participants, longer follow up durations and interventions that intend to decrease the level of depression and improve the quality of sleep.Keywords: Fibromyalgia syndrome, interdisciplinary, treatment.