Üniversite ve lise öğrencilerinin sosyal amaç oryantasyonlarının başa çıkma ve bazı değişkenlerle incelenmesi
The investigation of releationship between social goal orientation, coping and some variables
Yazar: AYNUR TİRYAKİ
Danışman: PROF.DR. RAMAZAN ABACI
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu çalısmada üniversite ve lise ögrencilerinin sosyal amaç oryantasyonları düzeyi ilebasa çıkma tutumları , anne ve baba egitim durumları , basarı algısı, fiziksel görünümalgısı ve ekonomik durum algısı arasındaki iliski incelenmistir.Arastırma için iki ölçme aracı kullanılmıstır:Sosyal Amaç Oryantasyon Ölçegi (AllisonRyan 2001 ) ve Stresle Basa Çıkma Tutumları Envanteri (SBTE) (Yasar Özbay,1993).zzet Baysal Üniversitesin `de farklı bölümlerinde ögrenimlerine devam edenögrencilerle , Düzce `de farklı liselerde ögrenim gören 323 lise ögrencisi ile 287üniversite ögrencisi (334 `ü erkek, 276 `sı kız ) toplam 600 ögrenci çalısmayakatılmıstır.Verilerin analizi tek yönlü varyans analizi ve t testi ile yapılmıstır.Bu arastırmada sosyal amaç yönlendirme modeli temel alınmıstır. Bu model, sosyalamaç arastırmalarını temel alarak olusturulmus ve bu da daha önce var olan akademikbasarı yönlendirmesinden esinlesmistir. Bu model üç bazal amaç oryantasyonundanolusmaktadır ki bunlar; mastır (görev, ögrenme), performans yaklasım(yapabilirlik) veperformans kaçınımdır. Bunlar destekleyici iliskiler üzerine odaklanmıs olup, becerilerigelistirmek ve yeniden insa etmek amacı gütmektedir. Performans yaklasımyönlendirmesi, bireyin kendisine sosyal prestijini göstermeye odaklanmasıdır.Performans kaçınım amaçları, bireyin kendisinin sosyal olarak beceriksiz oldugununbaskalarına gösterilmemesi düsüncesine odaklanmasıdır. Sosyal amaçoryantasyonunun bazı degerlerle iliskisine bakıldıgında, sosyal mastır iliskilerde gerekfiziksel görünüm algısında sosyal ve akademik durumlarda çok daha fazla adaptivdir.Buna ragmen sosyal performans kaçınım amaçları sosyal ve akademik fonksiyonlariçin zararlıdır.Bu çalısmada Sosyal mastır, sosyal performans yaklasım, aktif planlama, dıs yardımarama ve kabul yeniden yapılanma ile yüksek oranlarda pozitif olarak iliskili oldugugibi ;sosyal performans kaçınım, biyokimyasal olarak kaçma soyutlama, kaçmasoyutlama duygusal eylem ile yüksek fakat negatif yönde iliskili oldugubulunmustur.Sosyal performans yaklasım ise sosyal performans kaçınım, dıs yardımarama, kabul yeniden yapılanma, kaçma soyutlama duygusal eylem pozitif yöndeiliskili oldugu bulunmustur.Sosyal performans kaçınımın ise , dine sıgınma ve kaçmasoyutlama duygusal eylem ile arasında pozitif yönde güçlü bir iliski bulunmus aynızamanda aktif planlama ile ve dıs yardım arama ile oranında ters yönde iliskili oldugubulunmustur.Son olarak arastırmanın sınırlılıkları ve yapılacak diger arastırmalar içinöneriler tartısılmıstır.

Abstract:
This study investigated the relationships between university and high school studentssocial goal orientation level cope, parents educational position, physical and economicperception.Two measures were used for this study: Social Goal Orientation Scale(Allison Ryan2001)and Cope Scale (Yasar Özbay 1993)Total 603 university and high schoolstudents (279 female, 334 male;323 high scool, 290 university students)from zzetBaysal University and different high school from Düzce took these scales.One wayANOVA and correlation were used to statistically evaluate the data.This study took basic social goal orientation.This model was based on findings insocial goals research and extended from current models of academic achievement goalorientation is presented.The model consists of three goal orientation, mastery,performance-approach and performance- avoidance.A social mastery orientationfocuses on having positive and supportive relationships, and on building the skills tomaintain them.A performance-approach orientation is focused on demostrating toothers one?s social prestige. A performance- avoidance orientation is focused ondemostrating to others one is not socially inept.Relations of individual social goalorientations suggest social mastery to be most adaptive in relation physical andeconomic perception and social position. In particular , a social performanceavoidanceorientations was detrimental to both social and academic functioning.In this study social mastery is positivly releated with social performance-approach,active planning , searching for external help , acceptiance cognitive restructuningotherwise It is highly negativly releated with social performance- avoidance,biochemical escape and emotional escape. social performance-approach is positivlyreleated with social performance- avoidance, searching for external help, acceptiancecognitive restructuning , emotional escape.Social performance- avoidance is highlypositivly releated with biochemical escape , religous, at the same time It isnegativly releated with active planning and searching for external help.Finally , thelimitations of the present study and the implications for future researches arediscussed.