Preterm bebekler için anne sütü/formül süt hazırlama ve ısıtma standardının geliştirilmesi ve etkinliğinin değerlendirilmesi
Developing a breast milk/formula preparation and heating standarts for preterm infants and evaluation of its effectiveness
Yazar: EDA AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. AYŞE FERDA OCAKÇI
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Bebek bakımı = Infant care ; Bebek beslenmesi = Infant nutrition ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebekler = Infant ; Standartlar = Standards ; Stres = Stress ; Süt = Milk ; Yaşam istatistikleri = Vital statistics

Özet:
Preterm Bebekler için Anne Sütü/Formül Süt Hazırlama ve Isıtma Standardının Geliştirilmesi ve Etkinliğinin Değerlendirilmesi 
Eda AKTAŞ,				

Amaç: Araştırma YYBÜ'lerine yönelik olarak "Preterm Bebekler için Anne Sütü/Formül Süt Hazırlama ve Isıtma Standardının" geliştirilmesi ve etkinliğinin değerlendirilmesi amacı ile planlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Ön test-son test kontrol gruplu deneysel tipte bir araştırmadır.  Araştırma örneklemini 150 preterm bebek (Deney-1=50, Deney-2=50, Kontrol=50) oluşturmuştur. Araştırmanın verileri, preterm bebeği tanıtıcı bilgi formu, preterm bebek takip çizelgesi, preterm bebekler için anne sütü/formül süt hazırlama ve ısıtma standardı ve hemşire anne sütü/formül süt hazırlama ve ısıtma kontrol çizelgesi aracılığı ile toplanmıştır. Geliştirilen standart doğrultusunda hazırlanan anne sütü/formül sütler Deney-1 grubu bebeklere oda ısısında (24 ºC), Deney-2 grubu bebeklere vücut ısısında (37 ºC) verilmiştir. 
Bulgular: Gruplar tanımlayıcı özellikleri açısından benzerdir (p>0,05). Deney-2 grubu bebekleri beslenme başaldıktan sonra 5. ve 30. dakikalarda ölçülen vücut ısısı, SpO2, KTA ve solunum sayılarında Kontrol ve Deney-1 grubuna göre anlamlı farklılıklar saptanmıştır (p<0,05). Beslenme sonrası Deney-1 grubu bebeklerin vücut ısısı ve SpO2 değerleri düşerken, KTA ve solunum sayısı artmıştır. Kontrol grubunda ise vüvut ısısı, KTA ve solunum sayısı artarken  SpO2 değerleri düşmüştür. Deney-2 grubu bebeklerin beslenme başladıktan sonra 5. ve 30. dakikalarda ki stres belirtileri Kontrol ve Deney-1 grubuna göre anlamlı düzeyde düşüktür (p<0,05). Deney-1 grubundaki preterm bebeklerin beslenme başladıktan sonra 5. dakikada ki stres bulgusu ile doğum kiloları arasında anlamlı fark vardır (p<0,01). 1500 gr'ın altındaki bebekler 24 ºC'de verilen süte stres tepkisi göstermişlerdir.
Sonuçlar: Geliştirilen standart doğrultusunda hazırlanıp 37 ºC'de bebeğe verilen anne sütü/formül sütler bebeğin yaşam bulgularını ve stres belirtilerini olumlu yönde etkilemiştir. 
Anahtar Sözcükler: preterm bebek, süt ısısı, standart , yaşam bulguları, stres

Abstract:
Developing a Breast Milk/Formula Preparation and Heating Standarts for Preterm Infants and Evaluation of its Effectiveness
Eda AKTAŞ	 

Objective: The study was planned for the purpose of developing and assessing the effectiveness of a "Breast Milk/Formula Preparation and Heating Standard" for preterm infants in the NICU's.
Materials and Methods: The study is of pretest-posttest, control group, experimental design.  The study sample consisted of 150 preterm infants (Experimental-1=50, Experimental-2=50, Control=50). Data for the research were collected with a preterm baby descriptive information form, a preterm baby monitoring chart, a preterm infant breast milk/formula preparation and heating standard and a nursing checklist for breast milk/formula preparation and heating. In line with the standard that was developed, the prepared breast milk/formula was delivered to the infants in Experimental-1 at room temperature (24ºC), and to the infants in Experimental-2 at body temperature (37ºC). 
Results: The groups were similar in terms of their descriptive characteristics (p>0.05). The body temperature of the babies in Experimental-2, measured at Minute 5 and Minute 30 after starting to feed, as well as their SpO2 rates, cardiac apex beats (CAB) and respiration rates, were found to display significant differences compared to the Control and Experimental-1 groups (p<0.05). While after the feeding, the body temperature and SpO2 rates of the babies in Experimental-1 fell, their CAB and respiration rates rose. In the Control group, body temperatures, CAB and respiration rates rose while SpO2 rates dropped. Signs of stress in the babies in Experimental-2 at Minute 5 and Minute 30 after the start of feeding were at a significantly lower level compared to the Control and Experimental-1 groups (p<0.05). There was a significant difference between birthweight and the stress findings at Minute 5 after the start of feeding in the preterm babies in Experimental-1 (p<0.01). Infants below 1500 g displayed a stress reaction toward the milk given at 24ºC.
Conclusions: The human milk/formula prepared according to the standard developed and given to the infants at 37ºC had a positive effect on the infants' vital signs and stress symptoms.
Key words: preterm infant, temperature of milk, standard, vital signs, stress