ABD karşı propaganda yasası ve Türkiye'de uygulanabilirliği
U.S. countering foreign propaganda and disinformation act and its applicability in Turkey
Yazar: NİHAL ÖZKERVANCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET FARUK ÇAKIR
Polis Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Suç Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Dezenformasyon = Disinformation ; Propaganda = Propaganda ; Türkiye = Turkey ; Yabancı propaganda = Foreign propaganda ; Yasal düzenlemeler = Legal regulations

Özet:
Kitle iletişim araçları vasıtası ile yürütülen propaganda ve dezenformasyon kampanyalarına karşı mücadele, son on yılda dünya siyaset gündeminin önemli konularından birisi haline gelmiştir. ABD, yabancı etkileme operasyonlarının kendi çıkarlarına zarar verdiğini düşünen devletler arasında ilk sıralarda yer almaktadır. ABD, dezenformasyon kendisine ve müttefiklerine yöneltilen dezenformasyonun büyük kısmının kaynağının Rusya olduğunu ve Çin ve diğer bazı devletlerin de Rusya'yı örnek aldığını değerlendirmiştir.

Son on yılda ABD, Amerikan güvenliğine zarar verdiğini değerlendirdiği dezenformasyon ile etkili mücadele etmenin yollarını aramıştır. Bu çerçevede özellikle dezenformasyona karşı mücadelenin koordinasyonu, kapsamlı bir mücadele stratejisi oluşturulması, teknik kapasitenin geliştirilmesi, sivil kurumlarla iş birliği ve müttefiklere yardım ve iş birliği konuları üzerinde durulmuştur. Aralık 2016'da yapılan yasal düzenlemeler ile dezenformasyon ile mücadelede Amerikan modelinin ana çerçevesi ortaya çıkmıştır.

Türkiye'de de güvenliği ve çıkarlarına zarar verici yabancı bilgilendirme operasyonlarına hedef olduğunu değerlendirmektedir. Yine Türkiye'de ülkenin görüşlerinin dünya kamuoyuna yeterince anlatılamadığı yönünde kuvvetli bir kanaat mevcuttur. Benzer tehdit algılaması ve etkili mücadele edilmesi görüşlerinin varlığı, Amerika dezenformasyonla mücadele anlayışının Türkiye tarafından örnek alınmasını gündeme getirmiştir.

Bu çalışma göstermektedir ki, Türkiye'de yerleşmiş olan dezenformasyonla mücadele tarzı, ABD örneğinden çok farklıdır. Yine yerleşmiş mücadele tarzı devam ettirilmektedir. Buna rağmen, Amerikan örneğinde öne çıkan koordinasyon, strateji geliştirme, teknik kapasite geliştirme ve sivil kurumlarla iş birliği konularına Türkiye'nin dezenformasyonla mücadele yaklaşımında yer verilmeye başlandığı da tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Dezenformasyon, Dezenformasyonla Mücadele, Kurumlar Arası Koordinasyon, Strateji, Teknik Kapasite Geliştirme

Abstract:
The struggle against propaganda and disinformation campaigns that was conducted through mass media has become one of the important issues of the world political agenda in the last decade. The United States (US) is among the first to consider that foreign influence operations harm their own interests. The US considered that the major source of the disinformation operations directed against it and its allies was Russia, and that China and some other states followed the Russian example.

In the last decade, the United States has sought to effectively combat disinformation, which it considers to be detrimental to American security. In this context, especially the coordination of the fight against disinformation, the formation of a comprehensive struggle strategy, the development of technical capacity, cooperation with civilian institutions and cooperation with and assistance to allies were discussed. With the legal regulations made in December 2016, the main framework of the American model emerged in the fight against disinformation.

Turkey also considers that it has become a target of foreign information operations that harm its security interests. There is also a strong conviction in Turkey that Turkish message has not been adequately communicated to foreign audience. The existence of similar threat perceptions and of the conviction that there is a need to fight against disinformation effectively have brought forward the issue that American approach to combating disinformation can be an example for Turkey.

This study shows that Turkish way of combatting disinformation is very different from the American example. Nevertheless, this study reveals that the issues that were underlined by the American example such as coordination, strategy development, capacity building and technical cooperation with the civil institutions have begun to be included in Turkey's approach to combating disinformation.

Keywords: Disinformation, Combating Disinformation, Inter-institutional Coordination, Strategy, Technical Capacity Building