Sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançları ile mesleki iş birliğine yönelik tutumları arasındaki ilişki (Kocaeli ili örneği)
The relationship between the primary school teachers' self-efficacy beliefs and their attitudes towards professional collaboration (The case of Kocaeli province)
Yazar: OSAMA ALKAHLOUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN TURAN
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın amacı, sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançları ile mesleki iş birliğine yönelik tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesidir. Bu araştırmada yöntem olarak ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evreni Kocaeli ilinde Millî Eğitim Bakanlığı'na bağlı ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenleri, örneklemi ise aynı evrenden uygun/kolay örnekleme yöntemiyle seçilen 450 sınıf öğretmeninden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak; Çolak, Yorulmaz ve Altınkurt (2017) tarafından geliştirilen "Öğretmen Öz-Yeterlik İnancı Ölçeği" ve Yılmaz ve Çelik (2020) tarafından geliştirilen "Öğretmenler Arasında Mesleki İş birliğine Yönelik Tutum Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiksel tekniklerin yanı sıra sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançları ile mesleki iş birliğine yönelik tutumlarında; cinsiyet ve eğitim durumuna göre farklılık olup olmadığının belirlenmesi amacıyla Bağımsız Grup t-testi, mesleki kıdem ve akademik başarıya göre farklılık olup olmadığının belirlenmesi amacıyla ise Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançları ile mesleki iş birliğine yönelik tutumları arasındaki ilişki olup olmadığının belirlenmesi amacıyla Pearson Çarpım Moment Korelasyon, öz-yeterlik inanç düzeylerinin mesleki iş birliği düzeylerinin anlamlı yordayıcısı olup olmadığının belirlenmesi amacıyla da Çoklu Regresyon analizi yapılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde SPSS 22.00 kullanılmıştır. Araştırma sonucunda sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançlarının "yüksek" düzeyde, mesleki iş birliğine yönelik tutumlarının ise "çok olumlu" düzeyde olduğu saptanmıştır. Sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançlarının cinsiyete ve eğitim durumuna göre anlamlı bir farklılık göstermediği saptanmıştır. Mesleki kıdeme göre genel öz-yeterlik inançları ile akademik, mesleki ve sosyal öz-yeterlik alt boyutlarında anlamlı bir farklılık bulunmazken, entelektüel öz-yeterlik alt boyutunda "10 yıl ve daha az" ile "21 yıl ve üzeri" mesleki kıdeme sahip olanların "11-20 yıl" mesleki kıdeme sahip olanlara göre daha olumlu düzeyde oldukları bulunmuştur. Sınıf öğretmenlerinin genel öz-yeterlik inançları ile mesleki öz-yeterlik ve entelektüel öz-yeterlik alt boyutları akademik başarılarına göre incelendiğinde, akademik başarı yüksek olanlar lehine anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Sınıf öğretmenlerinin mesleki iş birliğine yönelik tutumlarının cinsiyet, mesleki kıdem, eğitim durumu ve akademik başarıya göre anlamlı bir farklılık göstermediği saptanmıştır. Sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançları ile mesleki iş birliğine yönelik tutumları arasında orta düzeyde ve pozitif yönde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Sınıf öğretmenlerinin öz-yeterlik inançları, mesleki iş birliğine yönelik tutumlarını anlamlı şekilde yordayıp toplam varyansın %32,5'ini açıklamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Sınıf öğretmeni, öz-yeterlik inancı, mesleki iş birliği

Abstract:
The purpose of this study is to determine the relationship between primary school teachers' self-efficacy beliefs and their attitudes towards professional collaboration. Relational descriptive model was used in this study. The universe of the research consists of primary school teachers working in primary schools affiliated to the Ministry of National Education in Kocaeli, and the sample consists of 450 primary school teachers selected from the same universe by convenience sampling method. As a data collection tool in the research; "Teacher Self-Efficacy Belief Scale" developed by Çolak, Yorulmaz and Altınkurt (2017) and "Attitude Scale towards Professional Collaboration Among Teachers" developed by Yılmaz and Çelik (2020) were used. In the analysis of the data, in addition to descriptive statistical techniques, in the self-efficacy beliefs of primary school teachers and their attitudes towards professional collaboration; Independent Sample T-test from parametric tests was used to determine whether there was a difference according to gender and educational status, and One-Way Analysis of Variance (ANOVA) was used to determine whether there was a difference according to professional seniority and academic success. Pearson correlation coefficient was used to determine whether there was a relationship between primary school teachers' self-efficacy beliefs and their attitudes towards professional collaboration, and multiple regression analysis was conducted to determine whether self-efficacy belief levels were a significant predictor of professional collaboration levels. SPSS 22.00 was used to analyze the data. As a result of the study, it was determined that primary school teachers' self-efficacy beliefs were at a "high" level and their attitudes towards professional collaboration were at a "very positive" level. It was determined that primary school teachers' self-efficacy beliefs did not show significant differences according to gender and educational status. While there was no significant difference in the general self-efficacy beliefs and academic, professional and social self-efficacy sub-dimensions according to professional seniority, in the intellectual self-efficacy sub-dimension, it was found that those with professional seniority of "10 years and less" and "21 years and above" were more positive of those with professional seniority "11-20 years". When primary school teachers' general self-efficacy beliefs and professional self-efficacy and intellectual self-efficacy sub-dimensions were analyzed according to their academic successes, a significant difference was found in favor of those with high academic successes. It was determined that primary school teachers' attitudes towards professional collaboration did not show significant differences according to gender, professional seniority, academic success and educational status. It has been determined that there is a moderate and positive significant relationship between primary school teachers' self-efficacy beliefs and their attitudes towards professional collaboration. Primary school teachers' self-efficacy beliefs significantly predict their attitudes towards professional collaboration and explain 32.5% of the total variance.
Keywords: Primary school teacher, self-efficacy belief, professional collaboration