Hemşirelik öğrencilerinin epistemolojik inançları ile denetim odağı arasındaki ilişki
Relationship between nursing students' epistemologic beliefs and locus of control
Yazar: AYLİN YILMAZ
Danışman: Y.DOÇ.DR. HÜLYA KAYA
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Hemşirelik = Nursing

Özet:
Araştırma, hemşirelik öğrencilerin epistemolojik inançları ile denetim odağı arasındakiilişkiyi belirlemek amacıyla planlanmış, tanımlayıcı ve ilişki arayıcı nitelikte bir araştırmadır.Araştırma, 2005-2006 eğitim öğretim döneminde, İstanbul Üniversitesi Florence NightingaleHemşirelik Yüksekokulu (İÜFNHYO)'nda öğrenim gören 85 I.sınıf, 92 II.sınıf, 85 III.sınıf ve88 IV.sınıf öğrencisi olmak üzere toplam 350 öğrenci üzerinde yürütülmüştür. Verilerintoplanmasında; Bilgi Formu, Epistemolojik İnanç Ölçeği ve Rotter'in İç-Dış Kontrol OdağıÖlçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde; sayı, yüzdelik, ortalama, korelasyon analizi, tekyönlü varyans analizi (ANOVA) ve Tukey HSD testi kullanılmıştır.Çalışmada hemşirelik öğrencilerinin epistemolojik inançlarına bakıldığında, öğrenmeninçabaya bağlı olduğuna inanç (ÖÇBOİ)larının ve öğrenmenin yeteneğe bağlı olduğuna inanç(ÖYBOİ)larının orta düzeyde gelişmiş olduğu, tek bir doğrunun var olduğuna inanç(TBDVOİ)larının diğer iki boyuta kıyasla daha az gelişmiş düzeyde olduğu saptanmıştır.Öğrencilerin sınıf düzeyleri ile ÖYBOİ ve TBDVOİ boyutları arasında istatistiksel olarakanlamlı farklılık bulunurken ÖÇBOİ boyutunda anlamlı bir fark bulunmamıştır. Öğrencilerinannelerinin çalışma durumu ile TBDVOİ boyutu arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılıkbulunurken diğer iki boyutta anlamlı bir fark bulunmamıştır. Öğrencilerin denetim odağıpuan ortalamasının 11,11+ 3,46 olduğu, denetim odağı ölçeği ile ÖÇBOİ ve ÖYBOİ boyutlarıarasında pozitif yönlü çok zayıf bir ilişki olduğu, TBDVOİ boyutu arasında doğrusal bir ilişkiolmadığı belirlenmiştir.Bulgular, İÜFNHYO öğrencilerinin ÖÇBOİ ve ÖYBOİ boyutundaki epistemolojikinançlarının orta düzeyde gelişmiş olduğunu ve iç denetim yönünde eğilim gösterdikleriniortaya koymaktadır. Hemşirelik öğrencilerinin epistemolojik inançlarının incelenmesi içindaha büyük gruplarla çalışılmasına, diğer üniversite öğrencilerin epistemolojik inançları ilekarşılaştırılmasına ve ileri araştırmalar yapılmasına gereksinim vardır.

Abstract:
This descriptive research was planned for the purpose of determining the relationship betweennursing students' epistemologic beliefs and locus of control. The research was conductedduring the 2005-2006 Academic Year at Istanbul University Florence Nightingale School ofNursing with 85 first, 92 second, 85 third and 88 fourth year, for a total of 350 students. In thedata collection an Information Form, Epistemological Beliefs Questionnaire (EBQ) andRotter?s Internal-External Locus of Control Scale were used. In the data analysis number,percentage, mean, correlation analysis, One Way Analysis of Variance (ANOVA) and TukeyHSD test were used.The nursing students had developed a moderate level of epistemological beliefs, The Belief ofLearning Depends on Effort (TBLDE) and The Belief of Learning Depends on Ability(TBLDA) compared to the other two dimensions, a lower level of The Belief That There isOnly One Unchanging Truth (TBTTOOUT). There were statistically significant differences inthe TBLDA and TBTTOOUT dimensions for students' class level, but not for TBLDE. Therewere statistically signficant differences for mother's employment status and TBTTOOUTdimension, but not for the other two dimensions. Students locus of contol score was average11,11+ 3,46; there was a positive correlation between locus of control scale and TBLDE andTBLDA dimensions but wasn?t found a significant correlation with TBTTOOUT dimension.The findings show that the participating students had developed moderate levels of TBLDEand TBLDA epistemologic beliefs and had affinity an internal locus of control. There is aneed to repeat this study with larger groups of nursing students at other universities toexamine their epistemologic beliefs for comparison.