Prizren'de şehirsel gelişme ve mekansal değişim
Urban development and spatial change in Prizren
Yazar: GÜLEN GURİZİ
Danışman: PROF. DR. NAZMİYE ÖZGÜÇ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Coğrafya = Geography ; Kentsel gelişme = Urban development ; Kosova-Prizren = Kosova-Prizren ; Mekansal değişim = Spatial change ; Nüfus = Population ; Yerleşim = Settlement ; Yerleşim özellikleri = Settlement characteristics

Özet:
Her şehrin kendine özgü kurgusu vardır. Şehirler coğrafi özellikleriyle, sosyo-ekonomik durumları ve kültürel yapılarıyla kendilerine ait kimlik yaratırlar ve yaşayan bir varlık olarak karşmıza çıkarlar. 
Prizren şehri, yüksek dağlarla çevrili, yamaçlardan kanyon şeklini alarak daha düz bir topografyaya konumlanan yerleşimdir. Çevresinde yer alan antik yerleşimleri bağlayan önemli ticari ve askeri yollar üzerine kurulan bu şehirde, yerleşim zamanla nehir etrafında yoğunlaşmış ve nüfus artışı ile ovaya doğru genişleyerek büyümüştür. Giderek hızlılaşan bu yerleşme tarihsel dokuyu arka planda bırakarak, şehir dokusunda kopukluk oluşturmuştur.
Prizren asırlar boyu farklı medeniyetlerin etkisi altında kalmıştır. Bu medeniyetler şehrin her yerinde günümüze dek ulaşan, kendi kültürlerini yansıtan derin izler bırakmıştır. Çok uluslu, çok dilli, çok dinli bir kozmopolitik özelliği olan Prizren, tarihi ve doğal güzelliklerinden ötürü "Güzellikler Şehri" olarak bilinmektedir. Prizren aynı zamanda Kosova'nın "Kültür Başkenti"dir. 
Eskiden beri çok önemli bir ticaret merkezi olan Prizren, II. Dünya Savaşı'ndan sonra hızlı bir sanayileşme dönemi yaşamıştır. Ancak son 1999 Kosova savaşı; Prizren'de sosyal ve ekonomik yapıyı önemli ölçüde etkilemiştir. Savaş sonrasında, "Birleşmiş Milletler" yönetimi tarafından devlet ve kamu fabrikaları özelleştirilmiştir. Bu durum ekonomik ve sosyal yaşama doğrudan etki yapmıştır. 
Günümüzde tarım, turizm, ticaret, gıda üretimi en gelişmiş ekonomi kollarıdır. Ancak son dönemlerde yabancı yatırımlar ile birlikte sanayi sektöründe de ilerlemeler kaydedilmeye başlanmıştır.



Anahtar Kelimeler: Prizren şehir merkezi, kırsal alanlar, nüfus, yerleşim.

Abstract:
Each city has its own special set-up. Cities are creating their own identities based on their geographical characteristics, socio-economic status and interests by appearing to us a living beings.
The city of Prizren; surrounded by high mountains, is located in a residential flat topography, taking the form of the canyon from the slopes. This city was situated around the commercial and military roads which were connecting surrounding antic settlements, over the time this settlement was concentrated around the river, and with the growth of the population has expanded to the plains. This increasingly speed up settlement has created the gaps in the formation of the city by leaving the historical elements in background. 
Prizren has remained for centuries under the influence of different civilizations. These civilizations have left all over the city the deep scars of their own cultures, which have reached until todays. Prizren with multinational, multilingual, multi-religious and cosmopolitan characteristics, and also with historical and natural beauties is known as the "Museum City". Prizren in the same time is Cultural Capital of Kosovo. 
Prizren, traditionally has been a very important trade center, while after the World War II has experienced a rapid industrialization period. The last 1999 Kosovo conflict has influenced the socio-economic structure in great extent. After the conflict the socially owned enterprises have been imposed to privatization by the UNMIK administration. 
Agriculture, tourism, trade, food production are the most developed economic branches of the now days. During the last periods together with the foreign investments there are some improvements in industrial sector also.



Keywords: Prizren city centre, rural areas, population, location.