Çocuk diş hekimliğinde "ask-tell-ask" yönteminin etkinliğinin davranış yönlendirmesi açısından değerlendirilmesi
Evaluation of the effectiveness of the "ask-tell-ask" method in pediatric dentistry in terms of behavioral management
Yazar: AHMET COŞKUN
Danışman: PROF. DR. TEZER ULUSU
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Davranış = Behavior ; Davranış değişiklikleri = Behavioral changes ; Dental anksiyete = Dental anxiety ; Diş hekimleri = Dentists ; Diş hekimliği = Dentistry ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu tez çalışmasında 3-5 yaş grubu dental kaygılı çocuk hastalarda 'ask-tell-ask' davranış yönlendirme tekniğinin 'tell-show-do' yöntemi ile muakayese edilerek etkinliklerinin değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Gazi Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Pedodonti Anabilim Dalı İlk Muayene Birimine başvuran 3-5 yaş grubu hastalarda girişimsel dental tedavi tecrübesi bulunmayan, pulpitis ile ilişkili diş ağrısı hikayesi olmayan, mental-gelişimsel-nöropsikiyatrik bozukluğu bulunmayan 52 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Çocukların dental kaygı düzeylerinin tespit edilmesinde 'Venham Resim Testi' kullanılmıştır. Çocuk hastalar iki gruba ayrılarak ask-tell-ask ve tell-show-do davranış yönlendirme tekniği kullanılarak fluorid vernik uygulaması yapılmaya çalışılmıştır. Yapılan analizler sonucu 3-5 yaş grubu çocuklarda davranış uyumu açısından 'ask-tell-ask' ve 'tell-show-do' davranış yönlendirme teknikleri arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir fark olmadığı tespit edilmiştir. Yaşın artmasıyla birlikte çocukların davranış yönlendirme tekniklerini daha rahat kabul ettikleri bulgulanmıştır. 'Ask-tell-ask' ve 'tell-show-do' teknikleri ebeveyn kabulü yönünden karşılaştırıldığında aralarında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir fark olmadığı tespit edilmiştir. Ülkemizde 'ask-tell-ask' davranış yönlendirme tekniğinin etkinliğini değerlendiren ilk araştırma özelliği taşıyan bu tez çalışması ile aynı alanda yapılacak çalışmalara öncülük etmek amaçlanmıştır.

Abstract:
The aim of this research was to evaluate the activities of 'ask-tell-ask' behavior management technique by using 'tell-show-do' method in 3-5 year old children with dental anxiety. 52 subjects were selected from the patients who were referred to Gazi University Dentistry Faculty Pediatric Dentistry Department.Patients aged between 3-5 years with no previous experience of invasive dental treatment, no history of pain secondary to pulpitis and no mental-developmental- neuropsychiatric impairment were included the study. Venham Picture Test was used to quantify the level of dental anxiety in children. Child patients were divided into two groups and tried to apply fluoride varnish using ask-tell-ask and tell-show-do behavior management technique. It has been found that there is no statistically significant difference between the behavior of 'ask-tell-ask' and 'tell-show-do' in terms of behavior adaptation in 3-5 year old children. It was also found that children are more comfortable adopting behavior-orienting techniques with increasing age. 'Ask-tell-ask' and 'tell-show-do' techniques have been found to be statistically insignificant when compared against parental acceptance. In Turkey, carrying the first study evaluating the efficacy of 'ask-tell-ask' functionality, behavior management techniques aimed to lead the work to be done in the same space with this thesis.