Tip 2 diyabetli bireylerde tedaviye uyum ve hipoglisemi korkusu
Adherence to treatment and fears of hypoglycaemia in individuals with TYPE2 diabetes
Yazar: MERVE YÜKSEL
Danışman: PROF. DR. HİCRAN BEKTAŞ
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Hemşirelik = Nursing ; Hipoglisemi = Hypoglycemia ; Hipoglisemik ajanlar = Hypoglycemic agents ; Korku = Fear ; Tedaviye bağlılık ve uyum = Treatment adherence and compliance

Özet:
Amaç: Bu araştırma, tip 2 diyabetli bireylerde tedaviye uyum ve hipoglisemi korkusunun belirlenmesi amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. 
Yöntem: Araştırma Ocak-Haziran 2019 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Polikliniği'ne başvuran 376 tip 2 diyabetli birey ile gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında, Kişisel Bilgi Formu, Tip 2 Diyabetes Mellitus Tedavisine Hasta Uyum Ölçeği ve Hipoglisemi Korku Ölçeği uygulanmış, verilerin istatistiksel analizinde SAS 9.4 paket programı kullanılmıştır. Veriler tanımlayıcı istatistikler, t-testi, ki-kare, Shapiro-Wilk ve varyasyon analizi kullanılarak değerlendirilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya katılan bireylerin %58.2'sinin kadın, yaş ortalamalarının 62.19±9.60, %57.7'sinin ilköğretim mezunu olduğu, %50.3'ünün oral antidiyabetik, %34.5'inin oral antidiyabetik ile birlikte insülin kullandığı belirlenmiştir. Bireylerin tedaviye uyumlarının orta düzeyde (%60.9) ve hipoglisemi korkularının düşük düzeyde (x̄=1.20) olduğu saptanmıştır. Tedaviye uyum ve hipoglisemi korkusu ile eğitim, ekonomik durum, birlikte yaşanan kişiler, evde kan şeker ölçümü yapma, fiziksel aktivite yapma, diyabete bağlı sorun yaşama, diyabet ile ilgili eğitim alma, hipoglisemi konusunda eğitim alma durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur (p<0.05). Tip 2 diyabetli bireylerin hipoglisemi korkularının artması ile tedaviye uyumlarının azaldığı saptanmıştır (p<0.05).
Sonuç: Araştırmaya katılan bireylerin tedaviye uyumlarının orta düzeyde ve hipoglisemi korkularının düşük düzeyde olduğu; hipoglisemi korkusu arttıkça tedaviye uyumun azaldığı saptanmıştır. Tip 2 diyabetli bireylerin tedaviye uyumlarının artırılmasına ve hipoglisemi korkularının azaltılmasına yönelik uygun hemşirelik girişimlerinin planlanması önerilmektedir.

Abstract:
Aim: This study was conducted as a descriptive study in order to determine the adherence to treatment and fear of hypoglycemia in individuals with type 2 diabetes.
Method: The study was carried out with 376 type 2 diabetic individuals who applied to the Endocrinology and Metabolic Diseases Polyclinic of Akdeniz University Hospital between January-June 2019. The Patient Information Form, Adherence Scale to Type 2 Diabetes Mellitus Treatment and Hypoglycemia Fear Survey were applied to collect the study data and SAS 9.4 package program was used for statistical analysis. Data were evaluated using descriptive statistics, t-test, chi-square, Shapiro-Wilk and variation analysis.
Results: It was determined that 58.2% of the participants were female, mean age was 62.19 ± 9.60, 57.7% were primary school graduates, 50.3% were using oral antidiabetic, 34.5% were using oral antidiabetic and insulin. Individuals' adherence to treatment was moderate (60.9%) and fears of hypoglycemia were low (x̄=1.20). There was a statistically significant difference between adherence compliance and fear of hypoglycemia and education, economic status, coexistence with partners or family, blood glucose measurement at home, physical activity, having diabetes-related problems, education about diabetes and education about hypoglycemia (p<0.05). It was found that individuals with type 2 diabetes had decreased adherence with treatment with increased fear of hypoglycemia (p <0.05).
Conclusion: It was found that the participants' adherence with the treatment was moderate and the fears of hypoglycemia were low; hypoglycemia fear increased adherence with treatment decreased. It is recommended that appropriate nursing interventions should be planned to increase the adherence to treatment and reduce the fear of hypoglycemia in people with type 2 diabetes.