Sınıf öğretmeni adaylarının çevre eğitimi öz-yeterlik algıları ile sorumlu çevresel davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between the environmental education self-efficacy perceptions of preservice elemantary teachers' and their responsible environmental behaviors
Yazar: ŞEYMA SÖĞÜT
Danışman: PROF. KADİR KARATEKİN
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada sınıf öğretmeni adaylarının çevre eğitimi öz-yeterlik algıları ile sorumlu çevresel davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama tekniği ile yürütülen çalışma 2020-2021 eğitim-öğretim yılında sınıf eğitiminde öğrenim gören 231 öğretmen adayı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak çevre eğitimi öz-yeterlik ölçeği, çevre davranış ölçeği ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Araştırma verilerinden elde edilen bulgulara göre öğretmen adaylarının çevre eğitimine yönelik öz-yeterliklerinin ve sorumlu çevresel davranışlarının orta düzeyde olduğu görülmüştür.
Sınıf öğretmeni adaylarının çevre eğitimi öz yeterlik ölçeğinden ve çevre davranış ölçeğinden aldıkları toplam puanlar üzerinde bazı değişkenlerin etkisinin olduğu görülmüştür. Araştırmanın sonucuna göre öğretmen adaylarının çevre davranışı ile çevre eğitimine yönelik öz-yeterlik, sorumluluk algısı, öğretici yetkinlik algısı arasında orta düzeyde, yönlendirebilme algısı arasında ise düşük düzeyde pozitif ilişki tespit edilmiştir. Araştırmanın sonucunda çevresel davranış ölçeği toplam puanının çevre eğitimine yönelik öz-yeterlik toplam puanı üzerine etkisine yönelik kurulan modelin anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Aynı şekilde çevresel davranış ölçeği toplam puanının akademik yetkinlik, sorumluluk ve öğretici yetkinlik algı puanı üzerine etkisine yönelik kurulan modelin de anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlar öğretmen adaylarının sorumlu çevresel davranışları arttıkça çevre eğitimi öz yeterlik inançlarının da güçlendiğini göstermektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship between the environmental education self-efficacy perceptions of primary school teacher candidates and their responsible environmental behaviors. The study, which was carried out with the relational survey technique, one of the quantitative research methods, was carried out with 231 teacher candidates studying in classroom education in the 2020-2021 academic year. Environmental education self-efficacy scale, environmental behavior scale and personal information form were used as data collection tools in the research. According to the findings obtained from the research data, it was seen that the pre-service teachers' self-efficacy and responsible environmental behaviors towards environmental education were at a moderate level.
It has been observed that some variables have an effect on the total scores of primary school teacher candidates from the environmental education self-efficacy scale and environmental behavior scale.  According to the results of the study, a moderate positive relationship was found between the environmental behavior of teacher candidates and their self-efficacy, sense of responsibility, and instructive competency towards environmental education, and a low-level positive relationship between their perception of directing.  As a result of the research, it was determined that the model established for the effect of the total score of the environmental behavior scale on the total score of self-efficacy for environmental education was significant.  Likewise, it was concluded that the model established for the effect of the environmental behavior scale total score on the perception score of academic competence, responsibility and instructional competence was also significant.  These results show that as the responsible environmental behaviors of teacher candidates increase, their environmental education self-efficacy beliefs also get stronger.