Konya ovası borlu topraklarının ıslahında jipsin etkisi üzerine bir araştırma
Research on the effect of gypsum on reclamation of boron soils in Konya plain
Yazar: HATİCE HOŞGÖR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET MELİH YILMAZ
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, Konya Ovası'ndaki borlu toprakların ıslahında jipsin etkisinibelirlemek amacıyla arazi şartlarında, Konya-Çumra İlçesi Dedemoğlu Köyü'ndeyürütülmüştür.Üç tekerrürlü olarak yürütülen denemede kimyasal ıslah maddesi olarakAkdeniz Gübre Sanayinde atık materyal olarak üretilen % 85 saflıktaki jipskullanılmıştır. Deneme konuları kontrol, 1 ton/da ve 3 ton/da jips uygulanması olarakseçilmiştir. Sulamalar araştırma alanı yakınında bulunan kuyudan alınan su ileyapılmıştır. Sulama ile yıkamalarda 30'ar cm'lik dozlar halinde toplam 180 cm suuygulanmıştır. Başlangıçta ve her yıkamadan sonra 0-30, 30-60, 60-90 ve 90-120cm'lik derinliklerden toprak örnekleri alınarak analiz edilmiştir.Araştırmada, yıkamalar sonucunda kontrol parselinde topraktaki borun%30'unun giderilmesi için toprak derinliğinin 0,37 katı, % 90'ının giderilmesi içintoprak derinliğinin 3,89 katı, jipsin birinci dozunun uygulandığı parsellerdeyıkamalar sonucunda, topraktaki borun % 30'unun giderilmesi için toprakderinliğinin 0,41 katı, % 90'ının giderilmesi için toprak derinliğinin 4,18 katı, jipsinikinci dozunun uygulandığı parsellerde ise yıkamalar sonucunda, topraktaki borun%30'unun giderilmesi için toprak derinliğinin 0,39 katı, % 90'ının giderilmesi içintoprak derinliğinin 4,78 katı su verilmesi gerektiği tespit edilmiştir. 1 m'lik toprakprofilinde borun yıkanması için gerekli yıkama suyu miktarını veren bor yıkamaeşitlik ve eğrileri üç farklı konu için de ayrı ayrı elde edilmiştir.Araştırma sonunda jips uygulamasının bor yıkanmasına olumlu bir etkiyapmadığı aksine daha fazla yıkama suyu kullanılmasını gerektirdiği belirlenmiş,Jips miktarı arttıkça yıkama suyu miktarının da arttığı tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was carried out to determine the effect of gypsium forimprovement of boron affected soils in Konya-Çumra Dedemoğlu village underfield conditions.The chemical reclamation matter was obtained from Akdeniz FertilizerIndustry wastes with 85 % purified gypsium.The study was conducted with threereplications. The gypsium application levels were control (0 ton/da), 1 ton/da, 3ton/da. The leaching water was taken from well nearby research area. Total leachingwater was 180 cm applied as 30 cm water depth increaments. Soil samples weretaken from 0-30, 30-60, 60-90, and 90-120 cm soil profile in initial and after theleaching and analyzied.To remove the 30 % and 90 % of boron from control parcels, the depth of theleaching water was calculated 0,37 and 3,89 times greater than soil depthrespectively.In first gypsium applied parcels, to remove the 30 % and 90 % of boron,leaching water was 0,41 and 4,18 times greater than soil depth respectively.In secondgypsium applied parcels, these were found as 0,39 and 4,78 times greater than soildepth respectively.The curves that show the leaching requirement of boron in 1m soilprofile and boron leaching equations were obtained separety for 3 differenttreatments.In this study, in addition to leaching of boron affected soils, the effect ofgypsium that is chemical improvement matter was also inrestigated. The resultsshowed that gypsium application did not affect boron leaching positively. However,higher leaching requirements were resulted from gypsium application. As thegypsium amount increased, leaching water also increased.Boron leaching equationsand curves were developed for similar areas.