Müzikte dijitalleşme ve yapay zeka uygulamalarının telif hakları bakımından incelenmesi
Examining the digitalization and artificial intelligence applications in music in terms of copyright
Yazar: HATİCE CANSU YENİ
Danışman: DOÇ. DR. EVRİM HİKMET ÖĞÜT
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Müzikoloji Ana Bilim Dalı / Genel Müzikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Müzik = Music

Özet:
21. yüzyılda dijitalleşmenin müzik üretimi ve tüketimi de dahil olmak üzere pek çok alana etki ettiği görülmektedir. Müzikte dijitalleşmenin başlamasıyla dijital servis sağlayıcı platformlarda algoritmaların ve yapay zekâ üretimli müzik eserlerinin hayatımıza girmesi telif hakları alanındaki yeni tartışmaları da beraberinde getirmiştir. Bu çalışmada, üretim sürecinde yapay zekâ kullanılan müzik eserlerinin telif hakları özelinde ne tür sorunlara yol açtığı ve bunların farklı hukuk sistemlerinde hangi tartışmaları beraberinde getirdiği araştırılmış; daha sonra, bu sürecin Türkiye özelinde nasıl işlediği incelenmiştir. Diğer bir deyişle, bu tez, yapay zekâ uygulamalarının müzik alanına etkileriyle ilgili uluslararası ve ulusal, güncel yasal tartışma ve uygulamaları incelemeyi ve Türkiye özelinde durum tespiti yapmayı amaçlamaktadır.
Tezde öncelikle telif hakları bağlamında günümüzde de geçerliliğini korumakta olan uluslararası sözleşmelere değinilmiştir. Ardından dijitalleşme ve yapay zekâ teknolojilerine ilişkin kavramlar taranmış, bu teknolojiler kullanılarak oluşturulan müzik yazılımlarının ve eserlerin telif hakları nezdindeki mevcut konumları saptanmıştır. Uluslararası alandaki örneklerin incelenmesi sonucunda konuyla ilgili hukuki süreçlerin ve davaların bulunduğu görülmektedir. Ancak Türkiye'de bu alanda dava örneğine rastlanmamış bu sebeple Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nda yapılabilecek değişiklik önerilerine yer verilmiştir. Bu çalışmada, yapay zekâ üretimli sanat ve müzik eserlerinin hukuki platformda korunması için tasarlanan yasal düzenlemelerin yanı sıra bu alana destek olabilecek, ihlal tespit eden ve engelleyen yazılımlara ilişkin projelerden de bahsedilmiş ve yapay zekâ teknolojilerinin kötü amaçlı kullanımları ve bu kullanımlara ilişkin hukuki yaptırımların varlığı da çalışmaya dahil edilmiştir.
Bu çalışmayla, müzik alanında yapay zekâ teknolojilerinin kullanımından kaynaklanan telif hakkı tartışmalarına ilişkin güncel tablonun tespiti ve Türkiye'de fikri mülkiyet hukuku alanında yapay zekâ üretimli müzik eserlerine ilişkin hukuki düzenleme ihtiyacına işaret edilmesi açısından literatüre katkı sağlanması amaçlanmaktadır.

Abstract:
The advent of digitization in the 21st century has had a profound influence on several aspects of social life, including the realm of music. The dawn of digitalization in the music industry has sparked debates over copyright due to the emergence of algorithms and artificial intelligence-generated musical compositions on digital service provider platforms. This study investigates the copyright issues caused by the use of artificial intelligence in the production of musical works, as well as the resulting legal discussions in different legal systems. It then examines the progress of this process in Turkiye. This thesis intends to analyze the ongoing legal discussions and practices at both international and national levels regarding the impact of artificial intelligence applications on the music industry. Additionally, it seeks to assess the current situation in Turkiye.
The thesis commences by scrutinizing the essential tenets of copyright and deliberating on the prevailing international accords that continue to be in force. Subsequently, an examination was conducted on the fundamental concepts underlying artificial intelligence technology. Afterwards, an assessment was conducted on the present condition of music software and the creative endeavours produced using these technologies, specifically emphasizing copyright concerns. By examining international examples, it has been noted that there are legal procedures and instances related to the subject area. These cases involve a lawsuit filed as a result of the intentional and widespread infringement of copyright laws related to musical compositions by artificial intelligence software in 2023. However, there isn't a scarcity of lawsuits on this specific topic in Turkiye. Hence, this study contains suggestions for possible alterations that could be incorporated into the Law on Intellectual and Artistic Works. This study investigated legal regulations designed to protect artificial intelligence-generated art and musical works on a legal platform. In addition, it examined software initiatives that focus on detecting and preventing infringement, thereby offering support to this industry. Moreover, the research explores the malicious uses of artificial intelligence technology and analyzes the existence of legal consequences linked to these uses.
In addition, information about the integration of artificially intelligent-generated musical compositions into the legal and music sectors has been shared.
This study seeks to enhance the existing body of knowledge by examining the present state of artificial intelligence technology utilization in the domains of music and copyrights. Additionally, it highlights the necessity for legal regulations concerning intellectual property rights in Turkiye, specifically in relation to musical works generated by artificial intelligence.