Liselerde görev yapan öğretmenlerin iş sağlığı ve güvenliği farkındalıkları ve uygulamaları: Malatya-Battalgazi ilçesi örneği
Occupational health and safety awareness and practices of teachers working in high schools: Malatya-Battalgazi district example
Yazar: ŞEYMA ÖNDER
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN SOLMAZ
Bingöl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Kazalar = Accidents ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Lise öğretmenleri = High schools teachers ; Liseler = High schools ; Malatya-Battalgazi = Malatya-Battalgazi ; Meslek hastalıkları = Occupational diseases ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Öğretmenler = Teachers ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
İş güvenliği kültürünün hayatımızda özümsenmesi, gerçek bir kültür gibi güvenlik uygulamalarının yer alması, iş güvenliği temellerinin atılmasını sağlayacaktır. Bu temellerin erken yaşlarda atılması önem arz etmektedir. Çünkü ileride çalışma hayatındaki kurallara uymada ve oluşabilecek acil durumlarda davranış ve tutumlarımızı olumlu yönde etkileyebilecektir. Böylece çalışma hayatımızda iş güvenliği kültürünün temelleri kolay bir şekilde oluşturulabilecek ve herkes uyum sağlayabilecektir.
Bu çalışmada okullarda sağlıklı ve güvenli şartların oluşumu için gereken durumların belirlenmesi adına; oluşabilecek tehlikeler, tehlikelerden kaynaklanan riskler ve alınabilecek tedbirler belirlenerek genel bir risk analizi oluşturulmuş ve okullara öneri olarak sunulmuştur. Hedef; Okullarda iş sağlığı ve güvenliği kültürünün oluşmasına katkı sağlamak ve öğretmenlerin bu konudaki farkındalıklarını ortaya koyarak iş sağlığı ve güvenliğinin hayatımızda özümsenmesinin sağlamaktır. Öğretmenlerin iş sağlığı ve güvenliği hakkında bilgiye ulaşma düzeyleri, farkındalıkları ve eksikliklerin araştırılması amacı ile Malatya-Battalgazi ilçesindeki liselerde görev yapan öğretmenlerin, iş sağlığı ve güvenliği bilinç durumları 36 soruluk anket ile analizi yapılmıştır. Anket 217 öğretmene uygulanmıştır. Analizler IBM SPSS 22 programından yararlanılarak yapılmıştır.  
Elde edilen verilere göre öğretmenlerin iş sağlığı ve güvenliği, iş kazaları ve meslek hastalığı konularında bilgilerinin yüksek olduğu lakin uygulamada problem yaşadıkları, acil durum ve risk değerlendirmesi konusunda eksik bilgilerinin olduğu ve iş kazaları ile karşılaşmaları durumunda kanuni haklarını bilmedikleri görülmüştür. Meslekteki deneyimleri arttıkça iş kazaları ve meslek hastalıklarının azalması beklenmektedir. Lakin iş kazası ve meslek hastalığı, meslek deneyimi daha fazla olan bireylerde yaşandığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The assimilation of the culture of Occupational Safety in our lives, the inclusion of safety practices such as a real culture, will ensure that the foundations of Occupational Safety are laid. It is important that these foundations are laid at an early age. Because in the future, it will be able to positively affect our behavior and attitudes in compliance with the rules in working life and in emergency situations that may occur. In this way, the foundations of the culture of Occupational Safety can be easily established in our working life and everyone can adapt.  
In this study, a general risk analysis was created by identifying the hazards that may occur, the risks arising from the hazards and the measures that may be taken in order to determine the conditions necessary for the formation of healthy and safe conditions in schools and presented to schools as recommendations. The goal is to contribute to the formation of a culture of Occupational Health and Safety in schools and to ensure that occupational health and safety is assimilated in our lives by revealing teachers' awareness of this issue. In order to investigate the level, awareness and defiencies of teachers' access to information about occupational health and safety, the awareness of teachers working in high schools in Malatya-Battalgazi district was analyzed with a 36 question survey. The survey was applied to 217 teachers. Analysis was done using the IBM SPSS 22 program.
According to the data obtained, teachers have high knowledge of Occupational Health and Safety, accidents at work and occupational disease, but they have problems in practice, they have incomplete knowledge of emergency and risk assessment and they do not know their legal rights in case of accidents at work. As their experience in the profession increases, occupational accidents and occupational diseases are expected to decrease. But it has been found that occupational accidents and occupational diseases occur in people with more professional experience.