Umbilikal kord klempleme zamanının bebek anemisi üzerine etkisi
Impact of umbilical cord clamping time on infant anemia
Yazar: SEVİL GÜNER
Danışman: DOÇ. DR. BİRSEN KARACA SAYDAM
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Anemi = Anemia ; Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; Ebelik = Midwifery ; Umbilikal kord = Umbilical cord

Özet:
Bebeklik ve çocukluk döneminde demir eksikliği anemisi Türkiye'de ve dünyada sık olarak görülen bir sağlık sorunudur. Bu çalışma, umbilikal kord klempleme zamanının bebek anemisi üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla Aralık 2017-Aralık 2018 arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'nde yürütülmüştür.
Araştırma randomize kontrollü, deneysel ve prospektif bir çalışmadır. Araştırmanın örneklemini çalışmanın yapıldığı tarihlerde Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'nde doğum yapmak için başvuran ve dahil edilme kriterlerini karşılayan 65 gebe ve yenidoğanları (müdahale=32, kontrol=33) oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak Umbilikal Kord Klempleme Zamanının Bebek Anemisine Etkisi Tanıtıcı Bilgi Formu kullanılmıştır. Müdahale grubundaki gebelerde doğumun üçüncü evresinde umbilikal kord klempleme için 60 saniye beklenmiş, kontrol grubunda yer alan gebelerde umbilikal kord ilk 15 saniye içinde klemplenmiştir. Araştırmanın ilk aşamasının verileri için doğumdan 48 saat sonra yenidoğanın hematokrit ve bilirübin ölçüm değerleri ve hiperbilirübinemi nedeniyle fototerapi ihtiyacı değerlendirilmiştir. Araştırmanın ikinci aşamasında doğum sonu dördüncü ayda aile hekimliğinde yapılan anemi taramasına ilişkin veriler incelenmiştir. Araştırmadan elde edilen verilerin istatistiksel analizi  IBM SPSS Statistics 25.0  paket programı kullanılarak yapılmıştır. Normal dağılıma sahip veriler için istatistiksel değerlendirmelerde parametrik testler kullanılmıştır. Çalışmanın istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak belirlenmiştir. 
Araştırmanın ilk bölümünde, umbilikal kordu geç klemplenen yenidoğanların hematokrit ve bilirubin düzeylerinin umbilikal kordu erken klemplenen yenidoğanlara oranla anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (sırasıyla p=0.000, p=0.041). Doğum sonu dönemde hiperbilirübinemi nedeniyle fototerapi ihtiyacı açısından müdahale ve kontrol grubundaki yenidoğanlar arasında anlamlı fark saptanmamıştır (p=0.948). Doğum sonu dördüncü ayda yapılan anemi taramasında müdahale grubundaki bebeklerin hematokrit ve hemoglobin düzeyi ortalamalarının kontrol grubundaki bebeklerin ortalamalarına göre anlamlı derecede yüksek olduğu belirlenmiştir (sırasıyla p=0.050, p=0.006). Anemi tanısı alma durumu açısından müdahale ve kontrol grubunda yer alan bebekler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p=0.629).
Bu çalışma ile umbilikal kord klempleme zamanının bebeğin hematolojik parametrelerine olumlu bir etki sağladığı sonucuna varılmıştır. Doğumun üçüncü evresinde umbilikal kordun en az bir dakika sonra klemplenmesinin bebeklerde yaşamın ilk yılında görülebilecek demir eksikliği anemisinin önlenmesi için kullanılması önerilmektedir.

Abstract:
Iron deficiency anemia is a common health problem in the world and in Turkey. This study was conducted between December 2017 and December 2018 at Ege University Faculty of Medicine Department of Obstetrics and Gynecology in order to determine the effect of umbilical cord clamping time on infant anemia.
This study is a experimental, randomized controlled and prospective study. The sample of the study consisted of 65 pregnant women and newborns (intervention=32, control=33) who applied for delivery at Ege University Medical Faculty Gynecology and Obstetrics Clinic at the time of the study. In this study, Descriptive Data Form of Impact of Umbilical Cord Clamping Time on Infant Anemia was used as data collection tool. In the intervention group waited 60 seconds for umbilical cord clamping in the second stage of labor, in the control group the umbilical cord was clamped in the first 15 seconds. For the data of the first stage of the study, the neonatal hematocrit and bilirubin measurements and the need for phototherapy due to hyperbilirubinemia were evaluated 48 hours after birth. In the second stage of the study, data on anemia screening performed in family medicine at the end of the fourth month of birth were examined. Statistical analysis of the data from the study was performed using IBM SPSS Statistics 25.0 package program. Parametric tests were used for statistical analysis of the data with normal distribution. The level of statistical significance was determined as p<0.05.
In the first part of the study, hematocrit and bilirubin levels of delayed clamping newborns were significantly higher than those of early-clamped newborns (p=0.000, p=0.041, respectively). There was no significant difference between neonates in the intervention and control groups in terms of phototherapy requirement due to hyperbilirubinemia in the postpartum period (p=0.948). In the anemia screening performed at the fourth postpartum month, the hematocrit and hemoglobin levels of the intervention group were found to be higher than those control group (p=0.050, p=0.006, respectively). No statistically significant difference was found between the infants in the intervention and control groups in terms of the diagnosis of anemia (p=0.629).
In this study, it was concluded that umbilical cord clamping time had a positive effect on the hematological parameters of the baby. In the third stage of labor, clamping of the umbilical cord 60 seconds later is recommended to prevent iron deficiency in infants during the first year childhood.