Hemşire-hemşire işbirliği ölçeği'nin Türkçe'ye uyarlanması: Bir uygulama
Adaptation to Turkish of nurse – nurse collaboration scale : An application
Yazar: SERPİL ÇELİK DURMUŞ
Danışman: PROF. DR. AYTOLAN YILDIRIM
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Türkçe çeviri = Turkish translation ; Ölçekler = Scales ; İletişim = Communication ; İş birliği = Cooperation

Özet:
Bu araştırma, Dougherty ve Larson tarafından (2010) geliştirilmiş olan "Nurse-Nurse Collaboration" isimli ölçeğin Türkçe'ye uyarlanarak hemşirelere uygulanması amacıyla tanımlayıcı ve metodolojik tipte planlanmıştır.  496 örneklem üzerinde kapsam ve yapı geçerliliği sınanan ölçeğin, uzmanların verdiği puan ortalaması 35 madde için 4 üzerinden 4,00 olarak bulunmuştur. Cronbach α güvenirlik katsayısı ölçeğin geneli için 0,93 olarak saptanmıştır. 35 madde ve beş alt boyuttan oluşan orijinal ölçek, doğrulayıcı faktör analizi sonucu, 26 madde ve 5 alt boyuttan oluşmuş ve alt boyut güvenirlik katsayısı 0,71 – 0,93 arasında, yüksek ve anlamlı bulunmuştur. Ayrıca test-tekrar test analizleri 38 hemşire, pilot uygulama ise 28 hemşirenin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. 
 Araştırmaya katılan hemşirelerin (N=859)  yaş ortalaması 30.83, çoğunluğu kadın,  lisans mezunu, evli,  servis hemşiresi, İş Kanunu'na tabi, vardiyalı ve özel hastanede çalışmaktadır. Hemşirelerin "Hemşire-Hemşire İşbirliği Ölçeği"nin (HHİÖ) bütününden aldıkları puan ortalaması ve standart sapması 3,09±0,398,  "problem çözme" alt boyutundan 2,97±0,593, "iletişim" alt boyutundan 3,00±,462,  "süreç paylaşımı" alt boyutundan 3,04±0,475, "koordinasyon" alt boyutundan 3,10±,529 ve "profesyonnellik" alt boyutundan 3,20±,509 olduğu saptanmıştır. Bu puanlara göre hemşireler arası işbirliği, problem çözme becerisi, iletişim becerisi, süreç paylaşımı, koordinasyon ve profesyonellik düzeylerinin ortalamanın biraz üstünde olduğu görülmüştür. Ölçekten alınan puan ortalamalarında "kurum, eğitim, pozisyon, istihdam biçimi, çalışma şekli, çalışılan birim" bağımsız değişkenlerine bağlı olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Bir başka deyişle, Üniversite hastanesinde çalışan hemşirelerin, lisans mezunu hemşirelerin, servis hemşirelerinin, 657'ye tabi 4/a ile çalışan hemşirelerin, vardiyalı çalışan hemşirelerin ve özel birimlerde çalışan hemşirelerin diğerlerine göre hemşireler arası işbirliği düzeyi yüksek bulunmuştur. 
Sonuç olarak; Türkçe'ye uyarlaması gerçekleştirilen  "HHİÖ" geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu,  hemşireler arası işbirliğinin ise orta düzeyin biraz üstünde, lisans mezunu ve mesleği seçmekten memnun olanların işbirliği düzeylerinin diğerlerine göre daha yüksek olduğu saptanmıştır.

Abstract:
This research is planned as decriptive and methodological in order to apply Turkish version of the "Nurse-Nurse Collaboration" scale developed by Dougherty and Larson (2010). Over 496 samples tested scope and structure validity of the scale, the average score given by the experts was found to be 4.00 out of 4 for 35 items. For the overall Cronbach's α reliability coefficient is 0.93. Original scale consisting of 35 items and five subscales, as a result of confirmatory factor analysis, consists of 26 items and 5 subscales and subscales reliability coefficient were found higher and meaningful between 0.71 to 0.93. In addition, test-retest analysis was conducted with the partipication of 38 nurses, pilot implementation is with 28 nurses.
Nurses participated in the study (N=859), mean age 30.83, mostly women, graduate degree, married, clinical nurse, depending on the Labour Law, and shift work in private hospitals. Mean scores obtained by the whole Nurse – Nurse Collaboration Scale was found to be 3,09 ± ,398" problem solving " from the sub-dimensions of 2,97 ± ,593" communication " from the sub-dimensions of 3,00 ± ,462" process sharing "from the sub-dimensions of 3,04 ± ,475 "coordination" from the sub-dimensions 3,10 ± ,529 and "professionalism" from the sub-dimensions 3,20 ± ,509. According to these point, cooperation between nurses, problem solving skills, communication skills, process sharing, the level of coordination and professionalism was found to be slightly above the average. In average scores taken from the scale, there were significant differences depending on arguments "institutions, education, position, form of employment, operation, work unit".In other words, the level of coopetation between university hospital nurses, graduated nurses, service nurses, nurses subject to 657/4a, shift-working nurses, and nurses in surgical units was found to be higher than others.
As a result; it was determined that "Nurse-Nurse Collaboration Scale" which was performed Turkish adaptation, is a valid and reliable instrument, the collaboration between nurses slightly above the middle level, the bachelor's degree level and the cooperation of those who gladly choose the profession is higher than others.