Bor stresi koşullarında trehaloz uygulamalarının buğdayın biyokimyasal özelliklerinde meydana getirdiği değişimlerin belirlenmesi
Determination of the changes caused by trehalose applications in the biochemical properties of wheat under boron stress conditions
Yazar: BURAK YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. MEHMET HAMURCU
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Abiyotik stres = Abiotic stress ; Antioksidan enzimler = Antioxidant enzymes ; Bor = Boron ; Buğday = Wheat ; Trehaloz = Trehalose

Özet:
İnsanlığın var olduğu günden beri en çok tüketilen besin maddesi olan buğday, günümüzde de bu önemini korumakta olup, gelecek dönemlerde de bu önemini artırarak devam ettirecek bir kültür bitkisidir. Buğday çeşidi olan Karahan 99'a, yeterli (kontrol), yetersiz (0 mM) ve toksik (1 mM) seviyede bor stresi koşullarında trehaloz (100 µM) uygulamalarının bitkinin fizyolojik ve biyokimyasal mekanizmalarında meydana getirdiği değişimler araştırılmıştır. 
Çalışmada yeterli ve yetersiz B koşullarında trehaloz uygulamalarının Karahan 99 çeşidinin temel büyüme parametreleri, gövde B içeriği, yaprak bağıl su içeriği, prolin birikimi, iyon sızıntısı, MDA miktarı, H2O2 birikimi, ·OH- süpürme aktivitesi, trehaloz içeriği, SOD, POX, CAT ve GR antioksidan enzimler incelenmiştir. Buğday bitkisi yeterli, yetersiz ve toksik bor uygulamalarından önemli ölçüde etkilenmiştir. Uygulamalara bağlı olarak gövde ve kök temel büyüme parametreleri (boy, yaş ağırlık ve kuru ağırlık) kontrol ile kıyaslandığında azalmaların meydana geldiği tespit edilmiştir. Bitki bor içeriği, toksik bor koşullarında trehaloz uygulaması ile artmıştır. Trehaloz uygulanmadığı durumlarda yetersiz B koşullarında CAT enzim aktivite değeri, toksik bor koşullarında ise EC, H2O2 birikimi, ·OH- süpürme aktivitesi artmıştır. Trehaloz uygulandığı durumlarda yeterli B koşullarında trehaloz içeriği, POX ve GR enzim aktivite değerleri, toksik bor koşullarında ise SOD enzim aktivitesi artmıştır. B stresi koşullarında özellikle antioksidan enzim aktivitelerinde kontrole göre artışlar belirlenmiş, trehaloz uygulaması ile bu olumsuz etkilerin azaltıcı yönde etkiye sahip olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Wheat, which has been the most consumed nutrient since the day humanity has existed, maintains this importance today and is a cultural plant that will continue to increase this importance in the future. Changes in physiological and biochemical mechanisms of the plant caused by the application of trehalose (100 µM) to Karahan 99, a wheat variety, under conditions of sufficient (control), insufficient (0 mM) and toxic (1 mM) levels of boron stress were investigated.
In the study, basic growth parameters, stem B content, leaf relative water content, proline accumulation, ion leakage, MDA content, H2O2 acumulation, ·OH- sweeping capacity, trehalose content, SOD, POX, CAT and GR antioxidant enzymes of Karahan 99 variety were investigated under sufficient and insufficient B conditions.Wheat plant has been significantly affected by adequate, insufficient and toxic boron applications. Depending on the applications, it has been found that decreases occur when the basic growth parameters of the stem and root (height, weight and dry weight) are compared with the control. The plant boron content increased with the application of trehalose under toxic boron conditions. In cases where trehalose was not administered, the CAT enzyme activity value increased under insufficient B conditions, and EC, H2O2 accumulation, ·OH- scavenging activity increased under toxic boron conditions. In cases where trehalose was administered, trehalose content, POX and GR enzyme activity values increased under adequate B conditions, and SOD enzyme activity increased under toxic boron conditions. In particular, increases in antioxidant enzyme activities were determined under B stress conditions compared to the control, and it was determined that these negative effects had a reducing effect with the application of trehalose.