Öğretmenlerin kolektif yeterlik davranışlarının örgüt kültürüne etkisinin incelenmesi
The analysis of the effect of teachers' collective efficacy behaviors on organisational culture
Yazar: SEYFETTİN KAPAT
Danışman: PROF. DR. SEVİLAY ŞAHİN
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Kolektif yeterlik = Collective aficiency ; Yeterlilik = Sufficiency ; Örgüt kültürü = Organizational culture ; Öğretmen davranışı = Teacher behavior ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin kolektif yeterlik davranışları ve örgüt kültürü arasındaki ilişkilerin ortaya çıkarılmasıdır. Araştırmada, nicel ve nitel yöntemlerin beraber kullanıldığı karma yöntem desenlerinden yakınsayan paralel desen kullanılmıştır. Nicel boyutta yordayıcı korelasyon deseni, nitel boyutta görüngübilim deseni kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Gaziantep ilinin Nizip ilçesinde ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın nicel kısmında veriler, tabakalı örneklem yoluyla (ilkokul, ortaokul ve lise) 395 öğretmenden "Öğretmenlerin Kolektif Yeterlik Davranışları Ölçeği" ve "Örgüt Kültürü Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, nicel verilerin toplandığı öğretmenler arasından rastgele seçilen 15 öğretmen oluşturmaktadır. Yapılan analizler sonucunda; öğretmenlerin kolektif yeterlik davranışları ortalama puanlarının "katılıyorum" düzeyinde olduğu, değişkenler açısından istatistiki olarak anlamlı bir farklılık olmadığı, örgüt kültürü ölçeğinin ortalama puanlarının "katılıyorum" düzeyinde olduğu, öğretmen sayısı değişkenine göre 41 ve üzeri öğretmen olan okullar lehine istatistiki anlamlı bir farklılık olduğu, diğer demografik değişkenler açısından bir farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Öğretmenlerin kolektif yeterlik davranışları ile örgüt kültürü arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Yapılan regresyon analizi sonucunda öğretmenlerin kolektif yeterlik davranışlarının örgüt kültürünü %58 oranında yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yapılan nitel analizlerde; öğretmenlerin kolektif yeterlik davranışlarında öne çıkan olumsuz görüş iletişim eksikliği ve gelişime açık olamama, örgüt kültürü algılarında öne çıkan engelleyici görüş iletişim eksikliği ve zayıf işbirliği olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlar ışığında; öğretmenlerin kolektif davranışların etki ve sonuçları hakkında bilgilendirilmesi, işbirliği ve takım çalışması temelinde uygulamalı mahalli kursların düzenlenmesi ve okullarda sosyal ilişkilerin düşük olmasının nedenlerinin araştırılması önerilmektedir.

Abstract:
The purpose of this research is to reveal the relationships between teachers' collective efficacy behaviours and organizational culture. In the research, parallel design, which converges from mixed method designs in which quantitative and qualitative methods are used together, was used. The predictive correlation design was used in the quantitative dimension and the phenomenological design was used in the qualitative dimension. The universe of the research consists of teachers working in primary, secondary and high schools in Nizip district of Gaziantep province. In the quantitative part of the study, data were collected from 395 teachers using stratified sampling (primary school, secondary school and high school) using the " Collective Teacher Efficacy Behaviours Scale" and the "Organizational Culture Scale". The study group of the research consists of 15 teachers randomly selected from among the teachers from whom quantitative data were collected. As a result of the analyses made; teachers' collective efficacy behavior average scores are at the level of "agree", there is no statistically significant difference in terms of variables, the average scores of the organizational culture scale are at the level of "agree", there is a statistically significant difference in favor of schools with 41 or more teachers according to the number of teachers variable. It was concluded that there was no difference in terms of demographic variables. It was observed that there is a positive and significant relationship between teachers' collective efficacy behaviours and organizational culture. As a result of the regression analysis, it was concluded that teachers' collective efficacy behaviours predicted organizational culture by 58%. In the qualitative analysis; It has been concluded that the negative opinion that stands out in teachers' collective efficacy behaviours is lack of communication and inability to be open to development, the obstructive opinion that stands out in organizational culture perceptions is lack of communication and weak cooperation. In the light of the results obtained; It is recommended to inform teachers about the effects and consequences of collective behaviours, to organize applied local courses on the basis of cooperation and teamwork, and to investigate the reasons for low social relations in schools.