İş-aile çatışması ve işe tutkunluk ilişkisinde iş özerkliğinin düzenleyici rolü
The moderating role of job autonomy on the relation between work family conflict and work engagement
Yazar: BEGÜM ÜNAL
Danışman: DOÇ. DR. PINAR BAYHAN KARAPINAR
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bilişim sektörü = Information sector ; Çatışma = Conflict ; İş özerkliği = Work autonomy ; İş-aile çatışması = Work-family conflict ; İşe bağlılık = Job involvement

Özet:
Bu çalışmanın amacı, iş-aile çatışması ile işe tutkunluk arasındaki ilişkide ve aile-iş
çatışması ile işe tutkunluk arasındaki ilişkide, iş özerkliğinin düzenleyici rolünü
incelemektir. Bu ilişkiler iş talepleri/kaynakları modeli çerçevesinde değerlendirilmiş
olup, iş-aile çatışması ve aile-iş çatışması birer iş talebi, iş özerkliği ise bir iş kaynağı
olarak ele alınmaktadır.

Bilişim sektörü, küreselleşmeden çok fazla etkilenmekte olup, yoğun iş temposu, uzun
mesai saatleri ve sürekli yenilenme ihtiyacı içermektedir. Bu sebeple çalışmada veriler,
Ankara ve İstanbul'da özel sektör ve kamuda çalışan 217 bilişim sektörü çalışanından
toplanmıştır. Çalışmanın araştırma hipotezleri, Spps Process Makrosu ile yapılan
regresyon analizleri ile test edilmiştir. Elde edilen bulgular aile-iş çatışması ile işe
tutkunluğun alt boyutu olan yoğunlaşma arasındaki ilişkide, iş özerkliğinin düzenleyici
rol oynadığını göstermektedir. Şöyle ki, elde edilen verilere göre, iş özerkliğinin yüksek
olduğu durumlarda aile-iş çatışması çalışanların işe yoğunlaşmasını azaltmaktadır. Bunun
yanı sıra, iş-aile çatışmasının işe tutkunluk ve onun alt boyutları olan dinçlik ve
yoğunlaşmayı olumsuz yönde etkilerken, adanmışlık üzerinde istatiksel olarak anlamlı
bir etkisi bulunmadığı tespit edilmiştir. Aile-iş çatışmasının ise, işe tutkunluk ve alt
boyutlarıyla arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişkisinin bulunmadığı görülmektedir.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the role of job autonomy on the relationship
between work to family conflict and work engagement; and family to work conflict -work
engagement. Based on the job demands-resources (JDR) model suggested relations are
investigated. According to this model, the work-family and the family-work conflicts are
considered as job demands, and the work autonomy is regarded as a job resources.

The Information Technologies (IT) sector is affected by the globalism on a large scale- it
needs busy working schedules, long working hours and innovative thinking. Therefore
the data for this research has been collected via survey from 217 IT sector workers who
work in private or governmental institutes in Ankara and Istanbul. The hypotheses of the
study were analyzed using the SPPS Process Macro. The results demonstrates that the job
autonomy is found to moderate the effects of family-work conflict on absorption. In other
words, family work conflict is negatively related to absorbtion only when indvidiual has
higher levels of job autonomy. It has also been found that the work-family conflict has
negative effects on work engagement and its dimensions absorption and vigour - yet it
has no statistically significant effect on dedication. Family-work conflict too has no
statistically significant effect on work engagement and its dimensions - vigour, dedication
and absorption. In this regard, we interpreted the effects of the work-family and familywork
conflicts on work engagement and investigated whether the job autonomy has any
effect on any of these relationships. This research includes advice to managers based on
the results.