Doğurganlık çağındaki kadınlarda demir eksikliğinin kas gücü ve kas kütlesine etkisi
Effects of iron deficiency to muscle strength and muscle mass in women of childbearing
Yazar: CAFER AKKÖZ
Danışman: PROF. DR. ALİ ÖZDEMİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Kadınlar = Women ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Kaslar = Muscles

Özet:
AMAÇ:
Demir eksikliği tüm dünyada doğurganlık çağındaki kadınlarda sık görülen ve halsizlik, yorgunluk şikâyetleri yaratan bir durumdur. Kas gücüne etki edebilecek hastalığı, ilaç ya da madde kullanımı olmayan doğurganlık çağındaki kadın hastalardan demir eksikliği olan hasta grubu ile demir eksikliği olmayan hasta grubunun kas gücü ve vücut komponentlerinin karşılaştırılmasıyla demir eksikliğinin; kas gücüne ve kütlesi üzerine etkisinin gösterilmesidir.
GEREÇ VE YÖNTEM:
Çalışmaya polikliniğine yorgunluk nedeniyle başvuran, komorbid hastalığı olmayan, kas gücüne etki edecek ilaç ya da madde kullanımı olmayan, düzenli adet gören, vücut kitle indeksi 18- 30 (kg/m2)aralığında olan toplam 90 hasta çalışmaya alındı. Bu hastalardan laboratuvar tetkik sonucunda demir eksikliği saptanan, serum ferritin düzeyinin <16ng/mL olan, serum Fe'nin total demir bağlama kapasitesine oranı sonucu ise %15 'in altındaki 62 kadın hasta, demir eksikliği grubuna dahil edildi. 
Ferritin düzeyi> 16ng/mL olan sağlıklı 28 kadın hasta ise kontrol grubuna alındı. Tüm hastalara ait bilgiler retrospektif olarak Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi sisteminden taranarak elde edildi. Her hasta için polikliniğe başvuru anında alınan anamnezler ve yapılan tetkikler esas alınarak demir, demir bağlama kapasitesi, ferritin, ,tam kan, crp değerleri kaydedildi. 
Biyoimpedans analizi ile vücut kompozisyonu ölçümü yapılarak elde edilen veriler boy (cm) , kilo (kg), BMI ( kg/m2), BMR(kcal) , yağ yüzdesi (%), yağ kütlesi (%) , yağsız kas kütlesi (FFM) ,toplam vücut suyu (TBW) olarak kaydedildi.
Kas gücü değerlendirmesi için dijital el dinamometresi ile hastaların dominant elini kullanarak 3 kez ölçüm yapıldı. Sonrasında bu ölçümlerin ortalaması alınarak kaydedildi.
BULGULAR:
	Çalışmaya alınan demir eksikliği olan hastalar ve kontrol grubu hastalarının yaş ortalaması benzerdi ( p>0,05 ).  Demir eksikliği olan ve kontrol grubu hastalarının beden kitle indexi için gruplar arasında anlamlı fark yoktu ( p=0,949 ). 
Demir eksikliği olan hastaların kas gücü, kontrol grubu ile karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı düşük saptandı (p=0,019). Demir eksikliği olan hastaların yağsız kas kütlesi (FFM), kontrol grubu ile karşılaştırıldığında fark istatistiksel olarak anlamlı değildi (P=0,097). Demir eksikliği olan hastaların grubunda Kas Kütlesi (kg) (FFM) ile Bazal Metabolizma Hızı (kcal) (BMR) arasında pozitif ilişki görüldü ( r=0,918; p<0,001). Demir eksikliği olan hastaların grubunda Kas Kütlesi (kg) (FFM) ile yaş arasında pozitif ilişki gözlendi (r= 0,302; p= 0,017). Kontrol grubunda kas kütlesi (kg) (FFM) ile bazal metabolizma hızı (kcal) (BMR) arasında anlamlı pozitif korelasyon gözlendi (r=0,769; p<0,001). Kontrol grubunda kas gücü ortalaması(kg) ile Bazal Metabolizma Hızı (kcal) (BMR) arasında anlamlı pozitif korelasyon görüldü (r=0,572; p=0,001). Tüm olgular birlikte değerlendirildiğinde kas gücü ölçümü ortalaması(kg) ile Bazal Metabolizma Hızı (kcal) (BMR) arasında anlamlı pozitif korelasyon görüldü (r=0,210; p=0,047). Tüm olgular birlikte değerlendirildiğinde kas gücü ölçümü ortalaması(kg) ile Kas Kütlesi (kg) (FFM) ile anlamlılığa ulaşmayan pozitif korelasyon mevcuttu (r=0,186; p=0,079).
SONUÇ:
Çalışmamızın sonucunda; demir eksikliği olan hastaların kas gücünün istatistiksel olarak anlamlı düşük saptanmıştır; burdan yola çıkarak demir eksikliğinin kas gücüne etki ettiği görülmüştür. DE sadece hastalık belirteci olarak değil buna bağlı olarak iş gücü azalması ve ekonomik olumsuzluklara da neden olabileceğinden hastalara kılavuzların önerdiği şekildedemir eksikliği içintaranması ve tedavi düzenlenmesi önerilebilir.
ANAHTAR KELİMLER:
	Demir Eksikliği, Kas gücü, Kas kütlesi, Bazal metabolizma

Abstract:
AIM: Iron deficiency is a common condition in women of childbearing age all around the world and causes weaknessand fatigue. Patients within the childbearing age without comorbid disease and drug usage which may effect on muscle strenght selected and divided into 2 groups by iron deficiency parameters. Proving the effects of iron deficiency on body companents and muscle strength by comparing 2 groups statistics.
MATERIAL AND METHODS:90 patients was included in this study. 62 patients had ferritin levels below 16ng/ml or tranferrin saturation below %15 groupped as iron deficiency group and 28 patients who has ferritin levels more than 16 ng/ml and transferrin saturation more then %15 was in control group. Complaints of the patientsbased on the historyobtained and blood test results dataat the time of admission to the hospital for iron, iron binding capacity, ferritin, cbc, crpwere recorded from system retrospectively. All patients were evaluated statistically in terms of demographic and clinical features. Height (cm) , weight (kg), BMI ( kg/m2), BMR(kcal) , fat persentage (%), fat mass(%) , free fat muscle (FFM) ,total body water (TBW) recorded by bioempedance analyses and each patient evolated with digital hand grip test for muscle strength for 3 times and mean value was recorded.
Results:Mean age for iron deficiency group and control group was similar ( p>0,05 ). Mean BMI for iron deficiency group and control group was similar ( p=0,949 ). Muscle strength in iron deficiency group was lower comparing control group (p=0,019). Free fat muscle (FFM) for iron deficiency group and control group was similar(P=0,097). In iron deficiency group Muscle strength was association  withBMR(kcal) ( r=0,918; p<0,001). In iron deficiency group free fat muscle (FFM)(kg) and age Was positively corralated (r= 0,302; p= 0,017). In control group free fat muscle (FFM)(kg)  was association with BMR(kcal) (r=0,769; p<0,001). In control group Muscle strength and BMR(kcal) was positively correlated (r=0,572; p=0,001). For all patients Muscle strength and BMR(kcal) was positively correlated (r=0,210; p=0,047). For all patients Muscle strength and free fat muscle (FFM) had a high correlation value,but was not significantly associated (r=0,186; p=0,079).
Conclusion:In this study, patients with iron deficiency, had statisticly meaningfully decreased muscle strength; consequently iron deficiency has an negative impact on muscle strength.
Keywords:Iron deficiency, Muscle Strength, Bazal metabolic rate , fat free muscle