Sağlıklı koyunlarda elastografi kullanarak karaciğer, dalak ve böbrek elastikiyetinin değerlendirilmesi
Evaluation of liver, spleen and kidney elasticity using elastography in healthy sheep
Yazar: MERVE ALTINDAL DOĞUSAN
Danışman: DOÇ. DR. RAMAZAN YILDIZ
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Ultrason elastografi organların elastikiyetini noninvaziv olarak değerlendiren bir tanı yöntemidir. Literatür taramasında koyunlar için iki boyutlu shear wave elastografi (2D-SWE) ile ilgili bir çalışmaya rastlanmadı. Bu çalışmanın amacı sağlıklı koyunlarda 2-D SWE kullanarak abdominal organların elastikiyet değerleri hakkında bir standart oluşturmaktır. Yapılan çalışmanın materyalini 8-12 ay yaş aralığında 16 adet dişi Merinos ırkı koyun oluşturdu. Çalışmada bir hayvan karaciğer yağlanması sebebiyle, diğer bir hayvan çalışma sürecinde ölmesi sebebiyle çalışmadan çıkarıldı. Sunulan bu araştırmada 14 merinos ırkı koyunun karaciğer, dalak ve böbrek elastikiyet değerini ortaya koymak amaçlandı. Koyunların sağlıklı olduklarının tespit edilmesi için hepsine hemogram ve serum biyokimyasal analizler yapıldı. Çalışmada üç farklı gözlemci tarafından, her bir koyunda karaciğer ve dalağın üçer defa ölçümleri alındı ancak böbreğin anatomik yapısının güvenli görüntü almaya elverişli olmaması sebebi ile bu organ çalışma dışı bırakıldı. 14 hayvanın her birinin karaciğer ve dalağından her üç gözlemcinin de üçer kez görüntü alması ile elde edilen 252 ölçüm kullanılarak bu organların elastikiyet değerleri için bir aralık belirlendi. Gözlemciler arası tekrar edilebilirlik değerlendirildi ve aralarında istatistiksel açıdan önemli bir fark olmadığı tespit edildi. Karaciğerin 2D-SWE değeri ortalaması 2,92±0,91 kPa ve %95 güven aralığında sınırları 2,76-3,08 kPa bulundu. Dalağın 2D-SWE değeri ortalaması 3,18±0,64 kPa ve %95 güven aralığında sınırları 3,07-3,29 kPa bulundu. Sonuç olarak koyunlarda karaciğer ve dalak patolojileri ile ilgili çalışmalarda 2D-SWE'nin etkili bir araç olarak kullanılabileceği ortaya koyuldu. İleride yapılacak çalışmalara temel oluşturacak bir referans değer ortaya koyuldu, ancak farklı anatomik pozisyonlarda, hareket kısıtlayıcı uygulamalar ve fazla sayıda hayvan kullanarak bu referans değerin pekiştirilmesi gerektiği tespit edildi.

Abstract:
Ultrasound elastography is a diagnostic method that noninvasively evaluates the elasticity of organs. No study on two-dimensional shear wave elastography (2D-SWE) for sheep was found in the literature. This study aims to establish a standard for the elasticity values of abdominal organs using 2-D SWE in healthy sheep. The material of the study consisted of 16 female Merino sheep aged 8-12 months. One animal was excluded from the study due to fatty liver disease and another animal died during the study. In this study, it aimed to determine the liver, spleen and kidney elasticity values of 14 Merino sheep. All sheep were subjected to haemogram and serum biochemical analyses to determine their health. The liver and spleen were measured three times in each sheep by three different observers, but the kidney was excluded from the study because the anatomical structure of the kidney was not suitable for safe image taking. 252 measurements were obtained from the liver and spleen of each of the 14 animals by three observers, and a range for the elasticity values of these organs was determined. Inter-observer repeatability was assessed and no statistically significant difference was found. The mean 2D-SWE value of the liver was 2,92±0,91 kPa with a 95% confidence interval of 2,76-3,08 kPa. The mean 2D-SWE value of the spleen was 3,18±0,64 kPa with a 95% confidence interval of 3,07-3,29 kPa. In conclusion, it was demonstrated that 2D-SWE can be used as an effective tool in studies on liver and spleen pathologies in sheep. A reference value was established as a basis for future studies, but it was determined that this reference value should be reinforced by using different anatomical positions, movement-restricting applications, and a large number of animals.