Hastaların yaşam kalitesinde sosyal hizmet birimlerinin rolü: Mardin ili örneği
The role of social work units in the quality of life of patients: Case of Mardin
Yazar: ESİN DOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULHAKİM BEKİ
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmetler Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Hastalar = Patients ; Mardin = Mardin ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Sosyal hizmet uzmanları = Social workers ; Sosyal hizmetler = Social services ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Ölçekler = Scales

Özet:
Sosyal hizmet disiplini, birçok sektörde uygulanmakta ve bu alanlarda birbirinden farklı müracaatçı sistemleriyle ilgilenmektedir. Sosyal hizmet disiplinin etkin rol aldığı sektörlerden biri sağlık hizmetleridir ve muhatap olduğu müracaatçı grubu da şüphesiz hastalardır. Sağlığın bedensel değerlendirilmesinin yanında ruhsal ve sosyal boyutları da vardır. Sosyal hizmet uzmanları sağlık hizmetlerinin sunulduğu birçok birimde sosyal hizmet sunmaktadırlar. Bu birimler Tıbbi Sosyal Hizmet Birimi, Toplum Ruh Sağlığı Merkezi ve Hasta Hakları Birimidir. Özellikle tıbbi sosyal hizmet alanı, sağlığın sosyal yönlü olması nedeniyle hastalar üzerinde iyileştirici etkilere katkı sağlamaktadır. Tıbbi sosyal hizmet uzmanlarının mesleki eylem ve etkinlikleriyle hastaların yaşam kalitelerinin yükseldiği gözlemlenmektedir. Bu çalışmanın temel amacı tıbbi sosyal hizmet uzmanlarının yaptıkları çalışmaları hastaların bakış açısı doğrultusunda ortaya çıkarmaktır. Bir diğer amacı ise sosyal hizmet uzmanlarının birçok rollerinden biri olan hasta yaşam kalitesini yükseltmekte uyguladıkları mesleki eylem ve yeterliliklerini belirlemektir. Yapılan araştırmanın sonuçları tıbbi sosyal hizmet uzmanlarına ve sosyal hizmet öğrencilerine farkındalık kazandırma, bilgilendirme, bilinçlendirme, rehberlik etme ve literatüre katkı vermesi bakımından önemli bulunmaktadır.
Araştırmanın ana evrenini Mardin ilinde bulunan hastanelerdeki Tıbbi Sosyal Hizmet Birimlerinden hizmet alan ve 400 kişilik hasta ve yakınlarından oluşan katılımcı oluşturmaktadır. Araştırmada, Demir (2012) tarafından uyarlanan Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanılmıştır. Analiz yapılırken değişkenlere yönelik frekans, standart sapma ortalama gibi değerler hesaplanmış, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve bağımsız örneklem t-testi uygulanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Tıbbi Sosyal Hizmet, Hasta Yaşam Kalitesi, Sosyal Hizmet Uzmanı

Abstract:
Social work discipline is applied in many sectors and deals with different applicant systems in these areas. One of the sectors in which the social work discipline plays an active role is health services, and the applicant group it addresses is undoubtedly patients. It should not be forgotten that health has spiritual and social dimensions as well as physical evaluation. Social workers provide social services in many units where health services are provided. These units are Medical Social Service Unit, Community Mental Health Center and Patient Rights Unit. Particularly, the field of medical social work contributes to the healing effects on patients due to the social aspect of health. The quality of life of patients increases with the professional actions and activities of medical social workers. The aim of this study is to determine the professional actions and activities that medical social workers implement in improving the quality of life of patients. The results of the research are important in terms of raising awareness, informing, guiding and contributing to the literature for medical social workers and social service students.
The main population of the study consists of a participant, consisting of 400 patients and their relatives, who receive service from the Medical Social Work Units in hospitals in Mardin. The Quality of Life Scale adapted by Demir (2012) has been used in the study. While performing the analysis, values such as frequency, standard deviation, mean were calculated for variables, one-way analysis of variance (ANOVA) and independent sample t-test were applied.

Key Words: Medical Social Work, Patient's Quality-of-Life, Social Worker