Datça Yarımadası güneyi kıyısal alanlarının jeolojik ve oşinografik incelenmesi, gb Türkiye
Geological and oceanographycal investigations on the coasatal zones south of the Datça peninsula, sw Turkey
Yazar: BARBAROS ŞİMŞEK
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ERGİN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science ; Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Bu doktora tez çalışmasının amacı; Datça Yarımadası'nın güneyi (ve özellikle de Datça ve Hisarönü Körfezlerinin) kıyısal (şelf) alanlarının Holosen birimlerinin jeolojik ve oşinografik özelliklerini ve etkileyen faktörleri incelemektir. Elde edilen 71 adet kıyı, 71 adet kepçe ve 8 adet karot sediman örnekleri üzerinde tane boyu, seçilen örneklerde ağır mineral dağılımı, jeokimyasal analizler ve radyokarbon tarihlendirmeleri ile sismik yansıma, akıntı ve sıcaklık ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Sedimanların tane boyu, plajlı kıyılarda kum ve çakıl ağırlıklı iken, açık denizde silt ve kil daha boldur. Taşıma enerjisi ve çökelme koşullarının farklı ve değişken olduğu kıyı boyu ve kıyıdan açığa doğru morfoloji ve hidrodinamik süreçler ile akarsu rejimi tane boyu dağılımında önemli derecede etkendir. Deniz örneklerinde, değişen oranlarda kalsit, kuvars, feldispat, piroksen ve serpantin, illit, klorit, simektit ve kaolen içeren yüzeysel açık deniz sedimanları mevcuttur. İncelenen ve sismik profillerin en üst kısımlarında görülebilen sedimanlar çoğunlukla Holosen yaşlı olup, genelde paralel, kaotik ve çok zayıf yansımalı sismik fasiyesler ile temsil edilmektedir. Sedimanların kimyasal bileşimi genelde kıyı ve ardındaki ofiyolitik kaynaklara ve denizel biyojenik kırıntılılara işaret etmektedir. Çalışma alanının Holosendeki jeolojik ve oşinografik özelliklerini, karasal ve denizel kaynak, taşınma ve çökelme rejimleri ile morfolojideki değişken farklılıklar kontrol etmektedir.

Abstract:
The aim of this doctorate thesis work is to investigate Holocene geological and oceanographic characteristics and influencing factors on coastal (shelf) areas of the south of the Datça Peninsula (particularly Datça and Hisarönü Gulf's). Number of 71 hand, number of 71 grab and number of 8 core sediment samples were analyzed for their grain size, mineral composition, geochemistry, radiocarbon age whereas seismic reflection profiling and current, salinity and temperature measurements were carried out in the field. Grain size of sediments were dominated by sand and gravel on the beach coasts and higher contents of silt and clay were confined to offshore areas. In alongshore and offshore areas with changing and different conditions of transport energy and deposition, the morphology, hydrodynamic processes together with fluvial regime are significantly effective. The varying proportions of calcite, quartz, feldspars, pyroxenes and serpantine, illite, chlorite, simectite, caolinite in offshore sediments. The sediments representing the uppermost seismic profiles are mainly of Holocene in age and characterized by their parallel, chaotic, weak reflection seismic facies. The chemical composition of sediments indicate both the ophiolitic rocks on the coast and hinterland and marine biological materials. To conclude; combination of terrestrial and marine source rocks, transportation and deposition regimes, and changing morphologies in the study area mostly control geological and oceanographic characteristics during Holocene.