Karzai Döneminde Afganistan-Pakistan ilişkileri(2001-2014)
Afgani̇stan-Paki̇stan relati̇ons i̇n Karzai̇ Era(2001-2014)
Yazar: ZABİHULLAH DASHTİ
Danışman: DOÇ. DR. İRFAN KAYA ÜLGER
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Afganistan = Afghanistan ; Karzai, Hamid = Karzai, Hamid ; Pakistan = Pakistan ; Siyasi tarih = Political history ; Taliban = Taliban ; Tarih = History ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
İkinci Dünya savaşının ardından 1947 yılında Hindistanla birlikte bağımsızlığına kavuşan Pakistan'ın, doğuşundan itibaren Afganistan ile ilişkileri Durand Sınır Hattı ve Peştunistan meselesi yüzünden ihtilaflıdır. Bu sorunlar uzun süre iki ülke arasında gerginliklere neden olmuş ve zaman zaman çatışmalar da yaşanmıştır. Sınır sorunu, Afganistan ve Pakistan arasındaki ilişkilerde sorunların ana kaynağını oluşturmakla birlikte, terörizm, çatışma ve istikrarsızlık gibi bölge güvenliği ve uluslararası güvenlik bağlamında önem arz eden önemli meselelerin de temelini teşkil etmektedir. 
Günümüzde "Durand Hattı" adıyla bilinen iki ülke sınırı, her ne kadar uluslararası camiada Pakistan ile Afganistan arasındaki resmi sınırı olarak kabul edilmekte ise de, Afganistan bu konuda resmi bir tutum ortaya koymuştur.  Bu sınır, Kral Zahir Şah'tan itibaren bugüne kadar iktidara gelen yöneticilerin hiçbiri tarafından tanınmamıştır. Karzai yönetimi de söz konusu sınır hattını tanımamaktadır. Pakistan'ın kuruluş döneminde Afganistan tarafından ortaya atılıp günümüze kadar "taviz verilmez" bir iddia olarak gündemdeki yerini koruyan Peştunistan meselesi de, Pakistan açısından ciddi bir tehdit olarak algılanmaktadır. Bu nedenle daha önceki dönemlerde olduğu gibi Karzai döneminde de Afganistan-Pakistan ilişkilerinin daha çok bu eksende gelişmektedir. 
Afganistan-Pakistan ilişkileri Taliban sorunu yüzünden gerginleştiğinde, üçüncü bir ülkenin girişimleri ile İki ülke liderleri, bir araya gelip, dostluk mesajları vererek bölgesel güvenlik açısından iki ülkenin "işbirliği" içinde hareket etmelerinin önemini vurgulasalar da, bu ülkelerin birbirine karşı "düşmanca" tavırları esas itibariyle değişmemiştir. 2001-2014 yıllar arasında iki ülke ilişkileri gerginliklerle devam etmesine rağmen karşılıklı ziyaretler de olmuştur. Karzai, 14 yıllık hükümet süresi dönemindeki güvenlik sorunları nedeniyle, özellikle de Taliban'la müzakere konusunda destek almak için 21 kez Pakistan'ı ziyaret etmiştir. Fakat tüm bu ziyaretlere rağmen Karzai, Pakistan'ı güvenlik sorunlarını çözmek ve Taliban'ı müzakere masasına oturtmak için ikna edememiştir. İki ülke ilişkilerinde Durand hattı, Peştunistan ve Taliban sorunları varlığını korumaktadır.
 
Anahter Kelimeler: Afganistan, Pakistan, 11 Eylül, Bonn Konferansı, Durand Hattı, Peştunistan, Taliban

Abstract:
Since its independence from India in 1947, Pakistan had troubled relations with Afghanistan over the Durand Line border and the Pashtunistan issue. These problems sometimes caused tension between the two countries or even led to a conflict. Although border issues have been the main problem between Afghanistan and Pakistan, there are also other issues related to terrorism, regional security, instability and international security which have caused tensions between the two countries. 
Nowadays, although the common border between the two countries, known as "Durand Line", is being recognized by the international community as the official boundary between Afghanistan and Pakistan, it has not been recognized by all political leaders who acceded power including Afghan King Zahir Shah. The Karzai administration, too, does not recognize the border line. Since the period of Pakistan's establishment until the present, Afghanistan's claims of "no compromise" concerning the Pashtunistan issue are deemed by Pakistan as a serious threat. For that reason, the Afghanistan-Pakistan relationship in the Karzai period has remained nearly the same as in the previous periods.
 When the Taliban problem caused tensions to the Afghanistan-Pakistan relations, on the ground of the initiative of a third country, the leaders of the two countries came along and shared messages in terms of providing friendship, regional security and "cooperation". Yet, inspite of this, "hostile" attitudes towards each other did not change. Still, although tensions were continuing between the two countries in the period between  2001 and 2014, bilateral visits took place. Due to the security issues during his fourteen years in power, especially regarding the negotiations with Taliban, Karzai visited Pakistan 21 times so as to seek help for the mediation with Taliban. However, despite all his visits, Karzai was not able to persuade Pakistan neither to solve the security issues nor to make Taliban take their seat at the negotiation table.

Keywords: Afghanistan, Pakistan, 11 September, Bonn Conference, Durand Line,  Pashtunistan, The Taliban