Paraşüt sporu ile uğraşanlarda paraşütle atlayışın denge sistemine etkileri
Impacts of skydiving on balance system in skydivers
Yazar: VOLKAN KENAN ÇOBAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MESUT KAYA
Turgut Özal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Akustik impedans testleri = Acoustic impedance tests ; Denge = Equilibrium ; Kulak = Ear ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Uyarılmış potansiyeller-işitsel = Evoked potentials-auditory ; Vestibül = Vestibule ; Vestibüler fonksiyon testleri = Vestibular function tests ; Östaki borusu = Eustachian tube

Özet:
Direkt travmanın veya barotravmanın iç kulağa olan etkileri yapılan birçok çalışma ile kanıtlanmıştır. Paraşütle atlayış yapanlarda; paraşüt açılma şoku, G kuvveti ve rakım değişiklikleri sonucu iç kulakta geçici veya kalıcı etkilenmelere neden olabileceğini düşünmekteyiz. Bu çalışmanın amacı; paraşüt sporu ile uğraşanlarda, paraşütle atlama sonrası vestibüler sistemdeki etkilenmeleri çeşitli objektif testlerle ortaya koymaktır.
Çalışma, Türk Hava Kurumu (THK) Genel Müdürlüğü'nden izin alınarak, THK Selçuk (Efes/İzmir) Havacılık Eğitim Merkezinde gerçekleştirilmiştir. Çalışma, Kasım 2015'te 15,000 feet yükseklikten çoklu tutuş rekor atlayışı yapmak üzere Selçuk Havacılık Merkezinde toplanan paraşütçülerden 19 erkek 1 bayan toplam 20 paraşütçü üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmamıza dahil olan katılımcılar en az 9 yıldır düzenli olarak paraşütle atlayan deneyimli paraşütçülerden oluşmaktadır. Grubun 16 kişisi paraşüt eğitmenlerinden oluşmaktadır. Paraşütçülere atlayış sonrası, vestibüler sistemlerini değerlendirmek amacıyla oküler vestibüler uyarılmış miyojenik potansiyeller (oVEMP (Vestibular Evoked Myogenic Potentials)), servikal VEMP (sVEMP), video baş itme testi (video Head Impulse Test, v-HIT) ve Östaki fonksiyon testleri yapılmıştır. Sonuçlar 25 kişilik kontrol grubuyla karşılaştırılmıştır. Çalışmamız kesitsel araştırma olarak tasarlanmıştır.
Oküler VEMP latans ve amplitüd asimetri oranları ve n1-p1 amplitüdleri kontrol grubuyla karşılaştırılmış olup istatistiksel olarak anlamlı farklar bulunmuştur. Aynı şekilde servikal VEMP latans ve amplitüd asimetri oranları kontrol grubuyla karşılaştırıldığında anlamlı farklar olduğu görülmüştür. Altı semisirküler kanalın (SSK) Vestibulo-okuler refleks (Vestibulo-ocular Reflex, VOR) kazancına v-HIT testi ile bakılarak çalışma grubu ve kontrol grubu test değerleri karşılaştırılmış olup, sağ posterior SSK'da anlamlı farklar bulunmuştur. VOR kazanç asimetri oranlarından sol anterior-sağ posterior SSK ile sağ anterior-sol posterior SSK'da anlamlı farklar bulunmuştur.
Bizim araştırmamızda oVEMP, sVEMP, v-HIT test değerleri çalışma grubu ve kontrol grubu karşılaştırmalarında anlamlı farklar bulunmuştur. oVEMP, sVEMP, v-HIT test sonuçlarındaki problemli vakaları Östaki fonksiyon test sonucundaki patolojik vakalarla karşılaştırdığımızda, Östaki fonksiyon testlerinde eşitleme problemi olanların diğer test sonuçlarında da problemli olarak görmekteyiz. Bununda nedeni olarak otik barotravmanın iç kulak denge sistemine bir etkisinin olduğunu düşünmekteyiz.
Paraşütle atlayanlarda, otik barotravmanın, G kuvvetinin ve paraşüt açılma şokunun vestibüler sisteme önemli bir etkisinin olduğunu düşünmekteyiz.

Anahtar Sözcükler: oVEMP; Östaki Fonksiyon;Testi; sVEMP; v-HIT

Abstract:
Impacts of direct trauma or barotrauma on the internal ear have been proven with various studies. We think that parachute opening shock, G-force and altitude changes might cause temporary or permanent impacts in the internal ear in skydivers. The aim of this study is to present the impacts on the vestibular system following skydiving using various objective tests.
The study was carried out in THK Selçuk (Efes/İzmir) Aviation Training Centre with the permission of Turkish Aeronautical Association (THK). Study was conducted on 20 skydivers, 19 male and 1 female, who gathered in Selçuk Aviation Training Centre to break a record in formation skydiving from 15,000 feet in November 2015. Population of our study consists of experienced skydivers who have been skydiving regularly for at least 9 years. 16 of the participants are skydiving instructors. In order to assess vestibular systems after skydiving, oVEMP (Ocular Vestibular Evoked Myogenic Potential), cervical VEMP (cVEMP), video Head Impulse Test (v-HIT) and Eustachian Tube Function Test have been conducted to skydivers. Results were compared to the control group consisting of 25 people. Our study was designed as a cross-sectional research.
Ocular VEMP latency and amplitude asymmetry rates and nl-pl amplitudes are compared to the control group and statistically significant differences were found. Similarly, when cervical VEMP latency and amplitude asymmetry rates are compared to the control group, statistically significant differences were observed. Vestibulo-ocular Reflex (VOR) gain of six Semi-Circular Channels was checked with v-HIT test and the test readings of the study population and control group were compared and significant differences were found in the right posterior semi-circular channel. In terms of VOR gain asymmetry rates, significant differences were found in left anterior-right posterior semi-circular channel and right anterior-left posterior semi-circular channel.
In our study, when oVEMP, cVEMP and v-HIT test readings of the study population and the control group were compared, significant differences were found. When we compared problematic cases in oVEMP, cVEMP and v-HIT test readings to the pathological cases in Eustachian Tube Function Test readings, we saw that the ones who had synchronization problem in Eustachian Tube Function Tests had problems in other tests as well. We think that this is caused by the impact of Otic Barotrauma on the internal ear balance system.
We think that Otic Barotrauma, G-force and parachute opening shock have a significant impact on the vestibular system in skydivers.

Keywords: oVEMP; Eustachian Tube Function Test; cVEMP; v-HIT