Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde pnömotoraks tanısı ile takip edilen hastaların retrospektif olarak incelenmesi
Retrospective analysis of patients monitored with a diagnosis of pneumothorax in the neonatal intensive care unit
Yazar: ESRA YÜKSEL ŞEN
Danışman: PROF. DR. DİLEK SARICI
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Amaç: Yenidoğan yoğun bakım ünitesinde pnömotoraks ile takip edilen
hastaların retrospektif olarak incelenmesi ve pnömotoraksa etki eden faktörlerin
bulunması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: SBÜ Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma
Hastanesi Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesi'ne 2010 ile 2023 yılları arasında başvuran
hastaların dosyaları retrospektif olarak tarandı. Bu hastalara ilişkin; anne yaşı, maternal
gravide ve parite sayısı, annede risk faktörünün varlığı, perinatal öyküsündeki özellikler,
gestasyonel yaşı, doğum şekli, cinsiyeti, doğum ağırlığı, APGAR skorları, doğum
sırasında CPR ihtiyacı, MAS varlığı, sepsis varlığı, sürfaktan ihtiyacı, ek kardiyak
patoloji (PDA, ASD, VSD vd.), pnömotoraks öncesi ve sonrası mekanik ventilasyon,
küvez içi oksiyen, CPAP aldığı süre, pnömotoraks öncesi antibiyotik kullanımı,
pnömotoraks öncesinde lökosit sayıları ve CRP, pnömotoraks zamanı, pnömotoraks
tarafı, göğüs tüpü çekilme zamanı ve hastanede yatış süreleri değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya 35 hasta dâhil edildi. Hastaların doğum ağırlıklarının
ortalaması 2944, doğumların %54'ü term dönem, %77'si sezaryen doğum idi. Hastaların
%31'inde eşlik eden sorun olarak YDGT tespit edilmiştir. Hastaların %14'ünde doğum
esnasında CPR yapılmış, %11'inde mekonyumlu doğum olduğu, %11'inde sepsis
öyküsü olduğu, %40'ında doğum esnasında sürfaktan verildiği saptandı. Hastaların
%65'sında pnömotoraks öncesi mekanik ventilasyon desteği verilmişti. Hastaların
%43'ü invaviz mekanik ventilasyonda, %23'ü ise noninvaziv mekanik ventilasyonda
idi. Hastaların %60'ında pnömotoraksın sol tarafta olduğu, pnömotoraks zamanının
medyanı ise 24. Saat olarak belirlendi. Pnömotoraks term hastalarda sağda, geç preterm
hastalarda solda daha belirgin idi. Hastaların hastanede yatış süresinin medyanı 13 gün
idi. Hastaların matürite durumlarına göre pnömotoraks zamanı arasında sürfaktan
verilmesi ve pnömotoraks sonrasında mekanik ventilasyon desteği alması durumları
arasında anlamlı fark bulundu. Hastaların pnömotoraks tutulumlarına göre cinsiyet,
doğum haftası, doğum şekli, anne risk durumu, akciğer hastalığı, eşlik eden hastalık,
xv
sürfaktan verilmesi, sepsis öyküsü, pnömotoraks öncesi antibiyotik kullanımı,
pnömotoraks öncesi MV kullanımı ve pnömotoraks öncesi CRP varlığı durumları
arasında istatistiksel olarak herhangi bir fark bulunmamıştır.
Sonuç: Pnömotoraks yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde sıkça karşılaşılan ve
acil müdahale gerektiren bir patolojidir. Pnömotoraks sezaryen doğumda, erkek
cinsiyette erken term ve geç preterm hastalarda sık görülmektedir. Pnömotoraks term
hastalarda sağda, geç preterm hastalarda solda daha belirgin idi. Mekanik ventilasyon
kullanımı resüsitasyon uygulanması risk faktörleri olarak saptandı. Gestasyonel yaşların
etkisinin değerlendirilebilmesi için daha çok sayıda hasta içeren mekanik ventilasyon
uygulamalarının daha detaylı anlatıldığı geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Aim: The retrospective analysis of patients monitored with pneumothorax in the
neonatal intensive care unit and the identification of factors affecting pneumothorax
were aimed.
Material and Methods: The records of patients admitted to the Neonatal
Intensive Care Unit of SBÜ Ankara Atatürk Sanatorium Training and Research Hospital
between 2010 and 2023 were retrospectively reviewed. The following data were
evaluated for these patients: maternal age, maternal gravidity and parity, presence of
maternal risk factors, characteristics in the perinatal history, gestational age, mode of
delivery, gender, birth weight, APGAR scores, need for CPR at birth, presence of
meconium aspiration syndrome (MAS), presence of sepsis, need for surfactant,
additional cardiac pathology (such as PDA, ASD, VSD, etc.), mechanical ventilation
before and after pneumothorax, duration of oxygen therapy in the incubator, duration of
CPAP, antibiotic use before pneumothorax, leukocyte counts and CRP before
pneumothorax, timing of pneumothorax, side of pneumothorax, chest tube removal time,
and length of hospital stay.
Results: Thirty-five patients were included in the study. The average birth
weight of the patients was 2944 grams, with 54% of the births occurring at term and
77% being cesarean deliveries. Transient tachypnea of the newborn (TTN) was
identified as a concurrent issue in 31% of the patients. CPR was performed during birth
in 14% of the cases, 11% had meconium-stained amniotic fluid, 11% had a history of
sepsis, and 40% received surfactant during birth. Mechanical ventilation support was
provided before pneumothorax in 65% of the patients. Of these, 43% were on invasive
mechanical ventilation, and 23% were on non-invasive mechanical ventilation.
Pneumothorax was on the left side in 60% of the patients, with the median time of
occurrence being the 24th hour. Pneumothorax was more pronounced on the right side
in term infants and on the left side in late preterm infants. The median hospital stay was
13 days. A significant difference was found in the timing of pneumothorax according to
the maturity status of the patients, as well as in the administration of surfactant and the
need for mechanical ventilation support after pneumothorax. No statistical difference
xiv
was found in terms of gender, gestational age, mode of delivery, maternal risk status,
lung disease, comorbidities, surfactant administration, history of sepsis, antibiotic use
before pneumothorax, use of mechanical ventilation before pneumothorax, and presence
of CRP before pneumothorax according to the pneumothorax involvement.
Conclusions: Pneumothorax is a pathology frequently encountered in neonatal
intensive care units and requires urgent intervention. It is commonly observed in
cesarean deliveries, male gender, early-term, and late preterm infants. Pneumothorax
was more pronounced on the right side in term infants and on the left side in late preterm
infants. The use of mechanical ventilation and the application of resuscitation were
identified as risk factors. Comprehensive studies involving a larger number of patients
and providing a more detailed account of mechanical ventilation practices are needed to
evaluate the effects of gestational ages.