Siyasi partilerin mali yapısı ve denetimi
Political parties in the financial structure and control
Yazar: ÖMER FARUK ALATAŞ
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN ÖZCAN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Hukuk = Law ; Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Denetim = Control ; Finansal kaynaklar = Financial resources ; Finansal yapı = Financial structure ; Finansman = Financing ; Gelirler = Incomes ; Seçim harcamaları = Election expenditures ; Siyasi partiler = Political parties

Özet:
Modern demokratik sistemlerde, sistemin devamlılığını sağlayan, farklı kitlesel talepleri temsil edip onları ortak bir zeminde uzlaştıran siyasi partilerin varlıklarının, mali yapılarının ve faaliyetlerinin yasal düzene uygun bir şekilde gerçekleşmesi son derece önemlidir. Bu nedenle, siyasi partilerin kuruluş ve örgütlenme tiplerinde, özellikle de gelir ? gider hesaplamaları konusunda, yasa koyucu tarafından sınırları belli ve anlaşılır düzenlemeler yapılması zorunludur. Siyasi partilerin varlıklarını devam ettirebilmeleri için gerekli mali kaynağı nereden temin ettikleri, sahip olunan bütçenin nerelere harcandığı ve bu harcamaların nasıl denetlendiği çalışmamın esas konusunu oluşturmuştur.Çalışma sonucunda, siyasi partilerin gelir ? giderleri ile mali denetimi konusunda mevcut olan yasal düzenlemelerin yetersiz kaldığı, siyasi partilerin, özellikle gelirlerinin neredeyse tamamını oluşturan devlet yardımlarını ve bağışları ne şekilde harcadıklarının, özel kişilerden alınan bağış miktarının ne kadar olduğunun kamuoyuna yeterince açıklamadıkları, siyasi partilerin ve genel olarak siyasetin iyiden iyiye sorgulandığı bu günlerde, toplumu güvensizliğe sürükleyen temel sorunun, siyasetin açık ve şeffaf olmaması olduğu, tüm bu olumsuzlukların önüne set çekecek olan mali denetimin ise ülkemizde ciddi olarak yapılmadığı ve bu durumun siyasetteki yozlaşmanın temel nedenlerinden birisi olduğu tespit edilmiştir.Bu aksaklıkların, konuyu düzenleyen yasal düzenlemelerin genel kabul görmüş muhasebe standartlarına ve uluslar arası denetim standartlarına uydurulması, siyasi partilere üyelik aidatı toplama alışkanlığı kazandırılması, devlet yardımının sadece seçim dönemlerinde ve seçim harcamalarıyla sınırlı olarak verilmesi, mali denetimin işi kılıfına uydurmak için değil, demokratikleşmeye katkıda bulunulduğunun bilinciyle yapılması ve siyasi partilere hesap verme sorumluluğunun kazandırılması durumunda bir nebze de olsa önüne geçilebileceği düşünülmektedir.

Abstract:
In modern democratic systems, ensuring the continuity of the system, reconciling the different massive demands on a common ground, the political parties? existence, their financial structure and activities being in accordance with the legal system is extremely important. Therefore, specific and clear regulations must be made on establisment and organisation types of the political parties, especially on the income-expenditure calculation by the legislator. To continue their existence, how the political parties provide the necessary financial resources, where they have been spending their budget and how these expenditures are controlled are the main subjects of my study.In conclusion, the political parties? income- expense and financial controls in the existing system is inaduacate; political parties don?t make an enough explanation to the publicity how they waste the state aid which form almost all their income, donations and donation amount taken from the special people; on these days, which political parties and general of politics are questioned well, the fundamental problem which drags the community distrust is politics is not open and transparent; to stop all this negativity financial control is not done seriously in our country and it has been identified that this situation is one of the reasons of the political corruption.It is thought these failures can a little bit be avoided in the case of being adapted regulating legislation to generally accepted accounting standards and international standards, gaining the political parties collecting membership dues habit, giving the state aid only in election time and limitedly, doing the financial observance with the awareness of contributing democratization not to fit the business to the case and gaining the political parties accountability