Üniversite öğrencilerinin sosyal medya kullanım alışkanlıkları ve motivasyonları "Afganistan örneği"
Social media usage habits and motivations "the case of Afghanistan"
Yazar: NASIR AHMAD OZBEK OGHLI
Danışman: DOÇ. DR. ALİ KORKMAZ
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Afganistan = Afghanistan ; Kullanıcı davranışları = User behaviors ; Kullanıcı değerlendirmesi = User evaluation ; Motivasyon = Motivation ; Sosyal medya = Social media ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Gittikçe gelişim ve değişim gösteren, dijital çağ ile birlikte sürekli yenilik gösteren sosyal medyanın kullanım oranı da artmaktadır. Her yıl yaşanan bu artış, toplum üzerinde ciddi etkiler göstermektedir. Özellikle söz konusu olan yetişkin bireylerde ve üniversite öğrencilerinde yaygın olarak gözüken bu kullanım oranı ve sosyal medya alışkanlığı bugün bireylerde psikolojik ve de sosyolojik boyutlarda kalıcı etkilere neden olmaktadır. Afganistan'da sosyal medya, 2004 sonrası yaygınlaşmış olup 20 yıla yakın bir sürede gelişime, yönelime ve hareketliliğe yol açmıştır. Bu çalışmada Afganistan üniversitelerinde öğrenim görmekte olan öğrencilerin sosyal medya kullanım alışkanlıkları ve motivasyonlarına ilişkin görüşlerin incelenmesini amaçlamıştır. Araştırma kapsamı 2019-2020 eğitim öğretim yılında Afganistan'daki Faryab ve Jawizjan Üniversitesindeki öğrencilerin sosyal medya kullanım alışkanlıklarını ve motivasyon düzeylerini belirlemeye yönelik nicel bir araştırmanın incelenmesidir. Üniversitede eğitim gören 18-35 yaş arasındaki 83'ü kadın ve 217'si erkek, üniversite öğrencisinden oluşan 300 kişilik bir örneklem üzerinde ilgili değişkenler açısından incelenmiştir. Araştırmada genel içerik analizi olarak Balcı ve Ayhan tarafından 2007 yılında hazırlanan 5'li likert tipli sosyal medya kullanım alışkanlıkları ve motivasyonları ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 25,0 ile sayısal değere dönüştürülmüştür. Yapılan araştırmada, katılımcıların 140'ının günde bir saatten fazla sosyal medya platformları üzerinde zaman geçirdikleri sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca üniversite öğrencilerinin sosyal medya kullanım alışkanlıkları ve motivasyonları arasında anlamlı bir ilişkinin olduğunu göstermektedir. Elde edilen bulgular ışığında öğrencilerin sosyal medya kullanımının yüksek düzeyde, eğlence amaçlı olduğu görülmüştür. 
Anahtar Kelimeler: 	Sosyal Medya, Üniversite Öğrencileri, Kullanım alışkanlıkları ve Motivasyonları.

Abstract:
With the ever-evolving and changing digital age, the rate of social media usage, which shows continuous innovation, is also increasing. This increase experienced every year has serious effects on society. Especially the social media habit, which has widespread use among adult individuals and university students, causes permanent effects in psychological and sociological dimensions on individuals today. Social media for Afghanistan has become widespread after 2004 and has led to the development, orientation, and dynamism in nearly 20 years. This study, it was aimed to examine the opinions of students studying at Afghanistan universities on social media usage habits and motivations. The scope of the research is to examine a quantitative study to determine the social media usage habits and motivation levels of students at Faryab and Jawizjan University in Afghanistan in the 2019-2020 academic year. It was examined in terms of the relevant variables on a sample of 300 people, 83 female and 217 male university students between the ages of 18-35 who were educated at the university. In the research, as general content analysis, a 5-point Likert type social media usage habits and motivations scale, which was prepared by Balcı and Ayhan in 2007, was applied. The data obtained were converted into numerical values with SPSS 25.0. According to the results of the research; It is concluded that 140 of the participants spend more than an hour a day on social media platforms. It also shows a significant relationship between university students' social media usage habits and motivations. In the light of the findings, it was seen that the students' use of social media was highly recreational.
Keywords: Social Media, University Students, Usage Habits and Motivations.