Ankara'da beş yıldızlı bir otel çalışanlarının sağlık ve güvenlik durumunun ve çalışma koşullarının tespiti
Determination of health and safety situation and working conditions of employees in a five-star hotel in ankara
Yazar: SAKİNE OVACILLI
Danışman: DOÇ. DR. ALİ NACİ YILDIZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Konaklama = Occommodation ; Otel personeli = Hotel personel ; Oteller = Hotels ; Turizm sektörü = Tourism sector ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health ; İşçi sağlığı = Worker health

Özet:
Turizm sektöründeki büyüme ile bu sektörde faaliyet gösteren otel işletme ve istihdam edilen personel sayısı artmaktadır. Otel işletmelerinde çalışanlar ergonomik, psikososyal faktörler ve olumsuz çalışma koşulları ile yüz yüze kalmaktadırlar. Toplam 186 kişinin çalıştığı Ankara'da beş yıldızlı bir otelde yürütülen bu kesitsel çalışmada katılım düzeyi %88,2'dir. Tanımlayıcı özellikler, çalışma hayatı ve koşullarına yönelik veriler anket ile toplanmış, iş kazaları ve işe devamsızlık verileri, otelin son bir yıla ait kayıtlarından elde edilmiştir.Araştırma kapsamındaki çalışanların yaş ortalaması, 33,9±7,6 yıldır. Katılımcıların %22,0'ı kadın, %43,9'u lise mezunu, %25,6'sı üniversite mezunudur. Katılımcıların %53,1'i sigara içmekte, %53,3'ü için işyerinde pasif sigara dumanı etkilenimi söz konusu olmaktadır. Katılımcıların %48,7'si vardiyalı çalışmaktadır. Katılımcıların %16,8'i işyerinde daha sağlıksız beslendiğini ifade etmiştir. Vardiyalı çalışanlarda öğün atlama daha yüksektir (p=0,020). Sıklıkla yaşanan sağlık şikayetleri arasında kas iskelet sistemi rahatsızlıklarının yüksekliği dikkat çekmektedir (%79,5). Araştırmada katılımcıların %71,2'si işlerinin stresli olduğunu belirtmiştir (p=0,002). Çalışanların %92,8'i işinden memnundur. Kişilerarası ilişkilerde sorun yaşayanların %97,5'i işini stresli olarak tanımlamış (p=0,005) ve %63,8'i psikososyal yakınması olduğunu belirtmiştir. Çalışma ortamında katılımcıları en çok rahatsız eden faktörler sırasıyla gürültü, kötü koku ve yetersiz havalandırmadır. Gürültü ofis bölümünde en düşükken (%25,0, p=0,035); sigara dumanı ön büro bölümünde (%75,0, p=0,033), soğuk (%100,0, p=0,000), yetersiz aydınlatma (%100,0, p=0,007) ve nem (%60,0, p=0,001) teknik hizmetler bölümünde; toz ise kat hizmetleri bölümünde (%51,4, p=0,025) en yüksek düzeyde bildirilmiştir.İş kazası sıklığı kayıtlara göre %4,8 (71 işgünü kaybı), katılımcıların beyanlarına göre ise iş kazası sıklığı %2,4'tür (31 işgünü kaybı). Diğer sağlık sorunları nedeniyle işgünü kaybı anket sonuçlarına göre 283 gün işgünü kaybı yaşanmış, kayıtlara göre diğer sağlık sorunları nedeniyle 84 gün rapor alınmıştır.Otelde iş sağlığı ve güvenliğini geliştirmek için kas iskelet sistemi yakınmalarının, stresin, kişilerarası sorunların, beslenme düzeni bozukluklarının ve pasif sigara etkilenimin önlenmesi, sigara kullanımının azaltılması gerekmektedir.Anahtar Kelimeler: İş sağlığı, iş güvenliği, otel, turizm, konaklama, otel çalışanları

Abstract:
With the growth in tourism sector, number of hotel companies and workers employed are increasing. Employees face with ergonomic, psychosocial factors and inconvenient working conditions. Participation level in this cross-sectional research conducted in a five star hotel in Ankara with 186 employees is 88,2%. Data related to descriptive properties, working life and conditions was collected by a questionnaire form and data on occupational accidents and absenteeism was obtained from Hotel records for the last one year.Mean age of employees is 33,91±7,62 years. Women employees are 22,0% of participants. High school graduation rate is 43,9% of the participants and 25,6% of them were graduated from university. Over half of the employees are still smokers (53,1%). Passive smoking is an issue for 53,3% of employees. Shift work frequency is 48,7%. Participants stated that they are nourished unhealthy in workplace is 16, 8%. Meal skipping is higher among shift working employers (p=0,020). Among the most frequent health compliants, musculoskeletal disorders attract the attention (79,5%). In the study, 71,2% of participants consider their job as stressful (p=0,002), 92,8 % of participants were satisfied with their job. Among the participants who have problems in relations with others, 97,5%, describe their job as stressful (p=0,005) and 63,8% of them have psychosocial complaints.The most disturbing factors in the workplace are noise, bad smell and insufficient ventilation respectively. Noise is the least complained factor in office department (%25,0, p=0,035), cold (%100,0, p=0,000) and insufficient lightening (%100,0, p=0,007) and humidity (%60,0, p=0,001) were notified by technical services most frequently, dust was notified by housekeepers (%51,4, p=0,025).The incident rate of occupational accident is 4,8% (71 working days lost) according to the records and 2,4% (31 working dats lost) according to the results of the questionnaire. Working days lost caused by other health problems is 283 working days according to the questionnaire and 84 days of absenteeism happened according to the records.To promoto occupational health and safety, Measurements should be taken for prevention of musculoskeletal disorders, stress, problems with other people, nourishment, disorders, passive smoking and decreasing of smoking.Key Words: Occupational health, occupational safety, hotel, tourism, hospitality, hotel workers