Göstergebilimsel bir yaklaşımla Meddah
The Meddah from a semiotical approach
Yazar: GÖKHAN SOYLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERHAN TUNA
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tiyatro Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts

Özet:
Bugün Türkiye'de tiyatronun gelişimi bir duraklama ve gerileme göstermektedir. Bunun en büyük nedenlerinin başında sayısı giderek çoğalmakta olan tiyatro oyuncularının sosyal ve ekonomik nedenlerle mesleklerim uygulayamamaları gelmektedir. Geleneksel Türk Tiyatrosundaki türlerin araştırılması ve çağdaş tiyatro düşüncesine göre yorumlanması sorunun çözümüne katkıda bulunacaktır. Tiyatronun vazgeçilmez öğelerinden biri oyuncudur. Oyuncusuz bir tiyatro ediminin olamayacağı kesindir. Bu bakımdan oyuncuyu tiyatronun eksenine koyan meddah tiyatrosu uygulamalarına göstergebilimsel açıdan bir yaklaşım, bu türün çağdaş tiyatroya katkısını ortaya çıkaracaktır. Tiyatro göstergebiliminin göstergeleri, sahnede anlam üreten her şeydir. Bu araştırmanın temel yönelimi de meddah tiyatrosunun göstergelerini açıklama yönündedir. Meddah sanatım uygulamak için kendisinden başka hiçbir şeye gerek duymaz. Her yer sahnedir onun için. Temel aracı bedeni ve sesidir. Hikayeleri eklemli bir yapı gösterir ve daha çok eğlence amacıyla yapıldığı için taklitli, gülmeceli özellikler taşırlar. Meddah bir yandan hikayelerindeki kişileri oynayarak seyircisini eğlendirirken bir yandan da hikaye kişilerinin eylemlerinden dersler çıkarır. Meddah tiyatrosunun bütün göstergeleri oyuncuda toplanır. Tek başına bir tiyatro olan oyuncu için olumsuz koşullar bir sorun olmaktan çıkar. Bu çalışma, sosyal ve ekonomik koşullarla mesleklerini uygulayamamakta olan tiyatro oyuncularının bu alanda yapacakları uygulamalara katkı sağlamak amacıyla hazırlanmıştır.

Abstract:
Today the development of Theatre manifests a standstill and retrogression period in Turkey. The major reason of this circumstance is that the actors and the actresses, the number of whom is on the increase are unable to practise their career for social and economical reasons. The research for the genres in Turkish Theatre and their interpretation in accordance with the contemporary view of Theatre will make a contribution to the analysis and solution of this problem. One of the indispensable elements of Theatre is the actor. It is certain that there cannot be a theatrical act without an actor. Thus, the Semiological Approach to the practises of the Theatre of meddah which places the actor on the axis of the theatre will bring to light the contribution of this genre to the contemporary theatre. The signs of the Semiotics of Theatre are all that bring out signification on the stage. The main orientation of this study, in this respect,is towards explaining the significations of the Theatre of Meddah. Meddah does not need anything but himself in order to perform his art. For him, everywhere is the stage. His basic means is his body and his voice. His stories designate a joint construction and bear imitative, amusing characteristics since they are made up for the purpose of more amusement. While on one hand, the meddah amuses his audience by performing the characters in his stories, he takes moral lessons from the deeds of the characters of his stories on the other hand. All of the significations in the Theatre of Meddah are gathered on the actor. The negative circumstances are no more problems for the actor who is now the theatre himself. This study is prepared aiming at making a contribution to the practices to be done in this field by the actors and actresses who are still unable to practise their career due to those social and economical conditions.