Hemşirelerin mesleki organizasyonlara ilişkin görüşleri
Sights of nurses about professional organizations
Yazar: ARZU KADER HARMANCI
Danışman: Y.DOÇ.DR. ÜLKÜ BAYKAL
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelikte Yönetim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Kamu kuruluşlarında çalışan hemşirelerin, yönetici hemşirelerin ve akademisyen hemşirelerin mesleki organizasyonlar ve bu organizasyonların faaliyetleriyle ilgili düşünce ve beklentilerinin belirlenmesi amacıyla bu çalışma, tanımlayıcı nitelikte bir araştırma olarak planlanmıştır. Araştırma evreninin İstanbul Avrupa yakasındaki kamu hastaneleri ( SB, SSK, Üniversite ) ve hemşirelik / sağlık meslek yüksek okulları oluşturmakta olup, her hastane ve yüksekokul grubundan 1 hastane ve yüksekokul rastlantısal sayılar tablosundan yararlanılarak seçilmiştir. Seçilen hastanelerde çalışan kadrolu hemşirelerin % 50' sine ulaşılması planlanmış ve toplamda 430 deneğe ulaşılmıştır. Araştırmada; araştırmacı tarafından literatür desteği ve uzman görüşü alınarak geliştirilen iki ayrı veri toplama aracı kullanılmıştır. Her iki veri toplama aracının hemşirelerin mesleki organizasyonlara ilişkin düşünce ve beklentilerini belirlemeye yönelik sorulan aynı tutulmuştur. Organizasyonel çalışmalarda akademisyenlerden beklenenler, ve akademisyenlerin kendi görüşlerini soran son iki soru farklı tutulmuştur. Geliştirilen veri toplama araçlarının dil geçerliliği için, beş uzman görüşü alındıktan sonra bir birimde 30 hemşire üzerinde pilot uygulama yapılmıştır. Pilot çalışma sonrasında, veri toplama araçlarında gerekli değişiklikler yapılarak formlara son şekilleri verilmiştir. Anket formları servisler tek tek dolaşılarak doldurmak isteyen hemşirelere ve öğretim üye / elemanlarına dağıtılmış ve aynı yöntemle toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde, % frekens dağlımı, Pearson x2 anlamlılık testi ve Fisher Kesin Olasılık Testi ( Fisher Exact Test ) kullanılmıştır.Araştırma sonucunda aşağıdaki bulgular elde edilmiştir :. Deneklerin büyük çoğunluğunun yaşlarının genç ve evli olduğu, eğitim durumlarının lisans ve ön lisans düzeyinde olduğu, servis hemşiresi olarak çalıştıkları, deneyim sürelerinin az olduğu ve orta konfor düzeyinde yaşadıkları,. Deneklerin büyük çoğunluğunun bir mesleki organizasyona üye olmadığı, olanların ağırlıkla özel dal derneklerini tercih ettiği,. Deneklerin büyük çoğunluğunun mesleki organizasyonu gerekli gördüğü ancak hemşirelikte güçlü ve söz sahibi bir mesleki organizasyon olmadığım belirttiği,. Deneklerin büyük çoğunluğunun hemşireliğin kadın mesleği olmasının mesleki birliği olumsuz etkilediğini düşündüğü,. Deneklerin büyük çoğunluğunun bir sendikal organizasyona üye olmadığı ve 25 Haziran 2001 tarihli "Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu"ndan haberdar olmadığı,. Deneklerin yarısının sağlık iş kolunda grev uygulamalarına getirilen yasal sınırlamanın kaldırılmasını istediği,. Klinik alanda çalışanların çoğunluğunun ; akademisyenlerin organizasyonel çalışmalarda liderliklerini gerekli gördüğü ancak yaptıkları çalışmaları yeterli görmedikleri,. Akademisyenlerin çoğunluğunun gerekli çalışmaları yapmadıklarını düşündükleri ve Hemşirelik ve Türk Hemşireler Birliği Kanun Tasan 'sini incelemedikleri,. Yüksekokulda ve üniversite hastanesinde çalışanların mesleki organizasyonlara çok ileri derecede anlamlı farklılıkla daha fazla üye olduğu,. SSK ve SB hastanelerinde çalışanların diğer kurumlardan farklı olarak sendikal organizasyonlara daha fazla üye olduğu,. Orta yaşlıların ve orta deneyime sahip olanların mesleki ve sendikal organizasyonlara daha fazla üye olduğu,. Gençlerin ve kısa süreli mesleki deneyime sahip olanların üye olabilecekleri organizasyonları tanımadıkları,. Yüksek eğitimlilerin mesleki organizasyonlara daha fazla üye olduğu,. Ön lisans eğitimine sahip deneklerin diğerlerinden farklı olarak sendikal organizasyonlara daha fazla üye oldukları,. Düşük eğitimlilerin üye olabilecekleri mesleki organizasyonları tanımadıkları,. Yüksek gelir düzeyine sahip deneklerin mesleki organizasyonlara daha fazla üye olduğu,. Düşük gelir düzeyine sahip deneklerin üye olabilecekleri mesleki organizasyonları tanımadıkları,. Gençlerin ve yüksek eğitimlilerin hemşireliğin yeni bir organizasyon modeli altında birleşmeleri gerektiğini daha fazla düşündüğü,. Klinik alanda çalışan deneklerin eğitim düzeyleri açısından mesleki organizasyona üye olmada farklılığın olmadığı,. Klinik alanda çalışan ve akademisyenlerin liderliklerini gerekli görenlerin, yaptıkları çalışmaları yeterli görmedikleri saptanmıştır. Sonuç olarak İstanbul Avrupa Yakasındaki kamu hastanelerinde ve hemşirelik okulunda çalışan hemşirelerin eğitim, yaş, deneyim, aylık gelir gibi faktörlerde farklılaşmakla birlikte mesleki ve sendikal organizasyonlara üye olmadıkları, güçlü bir mesleki organizasyonu mesleki gelişim için gerekli gördükleri, hemşireliğin kadın mesleği olmasının mesleki birliği olumsuz etkilediğini düşündükleri söylenebilir.

Abstract:
This study which was made for the purpose of researching to define the thoughts and expectations of nurses, manager nurses and academic nurses who work in public sector about professional organizations about/from the activities of these organizations, is a descriptive research. The universe of the study comprises public hospitals (SB, SSK, University) and nursing / health occupational colleges which are situated in Istanbul European Side. One hospital and one college was chosen from each hospital and college group by using random score table. It was planned to reach the % 50 of nurses who work in the chosen instituons and 430 subjects has been reached. In the study; two different data collecting means, which were developed by the researcher^ by using literature support and taking specialists views, were used. The questions of both data collecting means which were prepared for academic nurses, clinical ones and aimed determining the thoughts and expectations, are same. Only the last two questions which ask that what is expected from academics in the organizational activities and what are the the thoughts of academics, are different. For the language validity of developed data collecting means, a pilot work has been done in one unit on 30 nurses after the views of 5 specialists were taken. After the pilot work, the last shape was given to the questionnaire by doing the necessary changes in data collecting means. Visiting the units of hospitals and universities the questionnaires were distributed to nurses and academics and collected back in the same way as the distribution. In the evaluation of data, % frequency disintegration, Pearson x and Fisher Exact Test are used. The following findings were obtained at the end of the aforementioned research;. Most of the subjects are young and married, they have bachelor's degree and associate degree and most of them work as staff nurse having low experience and living on the middle comfort level,. Most of the subjects are not a member of professional organizations and the ones who are a member of organizations, preferred specialty nursing organizations,. Most of the subjects agree about the necessity of the professional organizations and state that there was no organization as an effective authority in the field,. Most of the subjects think that it was a disadvantage for nursing having been regarded as a woman job since it is always regarded as a women job in professional organizations' being compromised,. Most of the subjects are not a member of trade unions and do not aware of "Public Employees Union Law" which was published on 25th June 2001,. % 50 of the subjects want strike prohibition in health sector to be abolished,. Most of the clinicians think that the leadership of academicians in organizational activities was necessary, but the studies done by the academicians in this area were not sufficient,. Most of the academicians state that academics didn't do required work and didn't examine the Nursing And Turkish Nurses Association Law,. In the membership of professional organizations, the number of the ones who work in college and university hospitals are much more than the others,. The ones who work in SSK and SB hospitals have much more membership to the trade unions than the others,. The middle aged and average experienced ones have much more members to trade unions,. The young and less experienced ones are not aware of professional organizations which they can join in,. The ones who have high education have much more members to professional organizations,. The ones who have associated degree have much more members to trade unions than the others,. The ones who have low education do not know the professional organizations that they can join,. The ones who have high income level have much more member to professional organizations,. The ones who are young and have high education think much more that nurses should comprise in a new model organization,. The education levels of clinician subjects makes no difference in joining in professional organizations,. It was obtained that the clinicians thinking that academics' leadership was necessary, state that the academicians' effort is not enough, As a result, it was seen that nurses who work in the public hospitals in Istanbul European Side differed in the factors such as education, age, experience, salary and did not join in professional organizations and trade unions, but that they thought that a powerful professional organization was necessary for the development of nursing and also supposed that it was a disadvantage for nursing to be regarded as woman job has negative effect on comprising professional association.