Zihinsel engelli çocukların annelerinin çocuk yetiştirme tutumları ile normal gelişim gösteren çocukların zihinsel engelli kardeşlerine yönelik davranışlarının incelenmesi
The study of child rearing attitudes of the mothers with mentally retarded children and behaviours of children with normal development to the mentally retarded sibling
Yazar: NAZAN ÜNAL
Danışman: PROF. DR. GÜLEN BARAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu araştırmada zihinsel engelli çocukların annelerinin çocuk yetiştirme tutumları ile normal gelişim gösteren çocukların zihinsel engelli kardeşlerine yönelik davranışlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya Ankara il merkezinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı dokuz özel özel eğitim ve rehabilitasyon merkezine devam eden, beş-on beş yaşları arasındaki doksan dört zihinsel engelli çocuğun anneleri ve bu çocukların dokuz-on yedi yaş arasındaki normal gelişim gösteren kardeşleri dâhil edilmiştir. Araştırmada ?Genel Bilgi Formu?, ?Aile Hayatı ve Çocuk Yetiştirme Tutumu Ölçeği (PARI)? ve ?Schaeffer Kardeş Davranışı Değerlendirme Ölçeği? kullanılmıştır. Veriler ?t-Testi?, ?Tek Yönlü Varyans Analizi? ve ?Pearson Korelasyon Katsayısı Önemlilik Testi? kullanılarak değerlendirilmiştir.Araştırma sonucunda; zihinsel engelli çocuğun ilk tıbbi tanı zamanının, ailenin tanı hakkında bilgilendirilme durumunun, eğitime başlama yaşının, öğrenim durumunun ve annenin öğrenim düzeyinin annelerin çocuk yetiştirme tutumlarında (p<.01, p<.05), ailenin tanı hakkında bilgilendirme durumunun, zihinsel engelli çocuğun öğrenim durumunun, annenin yaşının ve kardeşin cinsiyetinin kardeş davranışlarında anlamlı bir farklılık yarattığı (p<.01, p<.05) saptanmıştır. Araştırmada ayrıca annelerin çocuk yetiştirme tutumları ile normal gelişim gösteren çocukların zihinsel engelli kardeşlerine karşı davranışları arasındaki ilişkinin anlamlı olduğu (p<.05) bulunmuştur.

Abstract:
This study aims at elaborating the childcare attitudes of the mothers of the mentally disordered children and behaviors of the normally developing children against their mentally disordered siblings. The study included the mothers of the five to fifteen years old mentally disordered children as well as the nine to seventeen years old healthy siblings of such disordered children who attended nine private centers of special education and rehabilitation in the Centrum of Ankara, managed and controlled by the Ministry of National Education. The ?General Information Form?, ?Family Life and Childcare Attitude Scale (PARI)? and ?Schaeffer Sibling Behavior Rating Scale? were used in this study. The data evaluation was based on the ?t-Test?, ?One-Way Variance Analysis? and ?Pearson Correlation Coefficient Significance Test?.The study revealed that the time of first medical diagnosis on the mentally disordered child, the family level of knowledge on diagnosis, the age of starting education, educational status and the educational background of the mother created a significant difference on the maternal attitude on childcare (p<.01, p<.05), while a similar significant difference was created by some other factors as the family level of knowledge on diagnosis, learning status of the mentally disordered child, age of the mother, and sex of the siblings (p<.01, p<.05). Furthermore in this study, both childcare attitudes of the mothers and behaviors of the normally developing children against their mentally disordered siblings were related with each other some dimensions.