Azerbaycan dış politikasında dağlık Karabağ sorunu ve Ermeni sorunu: Çözümler, öneriler
The Nagorno Karabakh problem and Armenian problem in Azerbaijan foreign policy: Resolutions, suggestions
Yazar: ADALET İBADOV
Danışman: PROF.DR. TÜLAY ÖZÜERMAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
ÖZETDoktora TeziAzerbaycan Dış Politikasında Dağlık Karabağ Sorunu ve Ermeni Sorunu:Çözümler, ÖnerilerAdalet İBADOVDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimleri EnstitüsüKamu Yönetimi Anabilim DalıKamu Yönetimi ProgramıSSCB'nin dağılmasıyla birlikte bağımsızlığını ilan eden Azerbaycan, çokciddi dış politika sorunlarıyla karşı karşıya kalmıştır. Bu sorunlardan enönemlisi Ermenistan'la yaşanan Dağlık Karabağ sorunudur. SSCBkurulmadan önceki dönemde Azerbaycan'ın yaşamış olduğu Ermeni Sorunu,1989'den itibaren Dağlık Karabağ'da ortaya çıkan çatışmalarla tekrargündeme gelmiştir. 1994 yılına kadar süren çatışmalar sonucu çok sayıda insanölmüş ve yaralanmış, binlerce Azerbaycanlı Ermeniler tarafından yaşadıklarıyerlerden sürülmüştür. Azerbaycan topraklarının %17'si Ermenistan'ın işgalialtında kalmıştır. Sorunun başlangıcından bugüne kadar yürütülen görüşmelersonucu barış elde edilememiştir.Bu çalışmada Dağlık Karabağ sorununun tarihsel kökleri ve bugünkünedenleri incelenmiş, bölgede yaşanan çatışmaların doğurduğu sonuçlaradikkat çekilmiştir. Ayrıca sorunun çözümü sürecinde uluslararası kuruluşlarınsunmuş oldukları teklifler Azerbaycan Dış Politikası açısından ele alınarakdeğerlendirilmiş, sorunun çözümü konusunda Azerbaycan'ın ve Ermenistan'ınyaklaşımları ortaya konulmuştur. Bölgesel uluslararası bir sorun halinedönüşmüş olan Dağlık Karabağ sorunu karşısında bölge devletlerinin veuluslararası kuruluşların tutumları incelenerek Azerbaycan'ın atması gerekenadımlar konusunda öneriler sunulmuştur.Azerbaycan'ın sorunun barışçıl yollardan çözümü konusunda bugünekadar sürdürmüş olduğu kararlı tutumundan vazgeçmemesi gerekmektedir.Bölgenin sahip olduğu enerji kaynakları ve buna bağlı olarak gerçekleşmekteolan projeler Azerbaycan'ın stratejik önemini daha da artırmaktadır.Azerbaycan bu durumu görüşmelerde avantaj olarak kullanırken uluslararasıkamuoyunu haklı olduğu konusunda ikna etmeye çalışmalıdır.Uzun süreden beri kalıcı, barışçıl bir çözüm bulunamayan DağlıkKarabağ sorununun biran önce siyasal yollardan çözümlenmesi Azerbaycan veErmenistan'la birlikte bölgesel barışa da katkı sağlayacaktır.Anahtar Kelimeler: 1) Dağlık Karabağ, 2) Azerbaycan,3) Ermenistan, 4) Sorun, 5) İşgal

Abstract:
ABSTRACTDoctoroute ThesisThe Nagorno Karabakh Problem and Armenian Problem in Azerbaijan ForeignPolicy: Resolutions, Suggestions.Adalet İBADOVDokuz Eylul UniversityInstitute Of Social SciencesDepartment of Public AdministrationAnnouncing its independence with the dissolution of the USSRAzerbaijan has found itself confronted by very serious foreign policy problems.The most important one is a continued problem with Armenia on the NagornoKarabakh. The Armenian Problem that Azerbaijan had experienced before theUSSR establishment has again found its place on the agenda with the clashes inthe Nagorno Karabakh since 1989. As a result of clashes until 1994 a lot ofpeople died and were injured, thousands of Azerbaijanians have been drivenaway from their lands by Armenians. %17 of Azerbaijan lands has been undermilitary occupation of Armenia. Talks that have been held from the beginningof the problem have not made peace.In this study historical roots and today?s reasons of the NagornoKarabakh problem have been investigated and there have been called attentionto the results of clashes which occurred in the region. Furthermore proposalsoffered by the international organizations during solution process have beenevaluated from the point of view of Azerbaijan Foreign Policy and solutionapproaches of Azerbaijan and Armenia have been shown. The NagornoKarabakh problem has become a regional and international problem soattitudes of regional states and international organizations about the problemhave been investigated too and there have been given suggestions on furthersteps of Azerbaijan.Azerbaijan must maintain its resolute attitude to solve the problem in thepeaceful ways. Energy resources of the region and projects due to this factorincrease Azerbaijan?s strategic importance. Azerbaijan has to use this factor asan advantage during the talks and convince international public opinion of itsrightness.The Nagorno Karabakh problem hasn?t found its lasting peacefulsolution yet. So a sooner political solution of problem will make contribution tothe regional peace together with Azerbaijan and Armenia.Key Words: 1) Nagorno Karabakh, 2) Azerbaijan,3) Armenia, 4) Problem, 5) Occupation.