Otizm spektrum bozukluğu olan bireylerde ortak dikkat becerilerinin öğretimine ilişkin öğretmenlerin deneyim ve görüşleri
Teachers' experience and opinions on teaching joint attention skills in individuals with autism spectrum disorder
Yazar: NEVİN ÖZDEN
Danışman: PROF. DR. ONUR KURT ; DR. ÖĞR. ÜYESİ ERKAN KURNAZ
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dikkat = Attention ; Dikkat eğitimi tekniği = Attention training technique ; Mesleki deneyim = Professional experience ; Ortak dikkat = Joint attention ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitim öğretmenleri = Special education teachers ; Öğretmen becerileri = Teacher skills ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Ortak dikkat becerileri otizm spektrum bozukluğuna sahip bireylerde gözlenen sınırlılıklardan olan göz kontağı kurma, adına tepki verme, işaret edilen noktaya bakma gibi becerilerle doğrudan ilişkilidir. Bu nedenle ortak dikkat becerilerinin otizm spektrum bozukluğuna sahip çocukların eğitim programlarına dahil edilmesinin önemli olduğu düşünülmektedir. Yapılan araştırmada ortak dikkat becerilerine ilişkin özel eğitim öğretmenlerinden görüş ve öneri toplanarak öğretmenlerin ortak dikkatle ilgili görüş ve önerilerinin detaylı ve derin bir şekilde incelenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda araştırma fenomenolojik desenle planlanmış ve toplam 12 özel eğitim öğretmeniyle yarı yapılandırılmış görüşme düzenlenmiştir. Görüşme dökümleri hazırlandıktan sonra elde edilen ham veriler nitel verilerin düzenlenmesi ve analizinde yaygın bir şekilde kullanılan NVivo 12 programına aktarılarak bu kısımda tümevarımsal bir bakış açısıyla betimsel olarak analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları özel eğitim öğretmenlerinin ortak dikkat becerilerinin öğretiminde bilgi gereksinimine ihtiyaç duyduklarını ortaya koymaktadır. Bulgular ışığında, ortak dikkat becerilerinin öğretimini artırmak ve nitelikli hale getirmek için öğretmenlere hizmet içi eğitimlerin düzenlenmesi önerilmektedir.

Abstract:
Joint attention skills are directly related to skills such as making eye contact, reacting to name, looking at indicated points, which are observed in individuals with autism spectrum disorders. It is thought that it is important to include joint attention skills in the education programmes of children with autism spectrum disorders. This study aims to examine the opinions and suggestions of teachers regarding joint attention in depth by collecting opinions and suggestions from special education teachers on joint attention skills. In this context, the research was planned with a phenomenological design and semi-structured interviews were held with 12 special education teachers. After the interview transcripts were prepared, the raw data obtained were transferred to the NVivo 12 program, which is widely used in the organization and analysis of qualitative data and analysed descriptively with an inductive point of view in this part. The findings of the study reveal that special education teachers need information in the teaching of joint attention skills. In the light of the findings, organizing in-service trainings for teachers to increase and qualify the teaching of joint attention skills is recommended.