Acile başvuran zehirlenme olgularının 10 yıllık analizi
Ten-year analysis of poisoning cases admitted to the emergency department
Yazar: EMİNE YOLAÇAN
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP KEKEÇ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
ÖZET
Acile Başvuran Zehirlenme Olgularının 10 Yıllık Analizi
	Amaç: Zehirlenme, acil servise önemli başvuru nedenleri arasındadır. Bu çalışma, Çukurova Üniversitesi Acil Tıp Anabilim Dalı'na başvuran zehirlenme olgularının geriye dönük 10 yıllık analizini yaparak bölgenin zehirlenme haritasını çıkarmayı amaçlamaktadır.

	Yöntem: Kasım 2012-Aralık 2022 tarihleri arasında acil servise başvuran 18 yaş üstü 689.377 hastadan 5513 zehirlenme olgusu çalışmaya dahil edildi. Hastalar geriye dönük olarak hastane otomasyon sistemi, acil servis hasta kartları ve dosyaları incelenerek değerlendirildi. Hastaların demografik verileri, başvuru zamanı, zehirlenme nedeni ve tedavi süreçleri incelendi. 

	Bulgular: Hastaların %58,6'sı kadın olup, en yaygın başvuru yaşı 21-34 arasındaydı. Zehirlenme vakalarının %78,1'i özkıyım amacıyla gerçekleşti. Zehirlenme olgularının %71,5'i ilaç olup(en sık NSAİİ-%14,2), en ölümcülü antiaritmiklerdi. Toksik alkol, tarım ilacı zehirlenmeleri diğer ölümcül etkenlerdi. Ölüm oranı %1,3 idi. Yaşa standardize edilen regresyon modelinde; kadın cinsiyeti klinik seyrin kötü olma riskini 1,7 kat arttırdığı (%95 GA:1,3-2,2, p=0,0001), olaydan sonra hastaneye geliş süresinin 7 saat ve üzerinde olması 1,4 kat (%95 GA:1,1-2,0, p=0,041) arttırdığı izlenmektedir. Kronik sistemik hastalık (OR:1,4, %95 GA: 1,0-2.0, p=0,028) ve psikiyatrik hastalık varlığı (OR:2,0, %95 GA: 1,5-2,6, p=0,0001) riski anlamlı olarak arttıran etkenler olarak belirlenmiştir. Kötü seyrin en düşük olduğu "Keyif verici madde ile zehirlenme" referans olarak kabul edildiğinde kazara zehirlenme nedeni, kötü klinik riski en çok arttıran etken olarak (OR:7,0, %95 GA: 3,5-14,1, p=0,0001) saptanmıştır. Tüm olguların %95,5'inin (n=5266) tanı, tedavi, takip ve taburculuğu Acil Tıp Anabilim Dalı'nda gerçekleştirildi.

	Sonuç:  Bölgemizde en sık NSAİİ'lerin neden olduğu zehirlenmelere rastlanmış olup, ilaçlar arasında en ölümcül olan antiaritmikti. Tarım ilacı ve toksik alkoller ölümcül zehirlenmelere neden olan diğer etkenlerdir. Özkıyım riski taşıyan bireylerin erken tespiti, denetimlerin arttırılması, kırsal bölgelerde farkındalığı arttırıcı eğitimler düzenlenmesi önem arz etmektedir. Klinik seyri ağırlaştıran durumların varlığında erken müdahale ve etkin tedavi, ölüm ve hastane yatış sürelerini azaltarak hastane maliyetini azaltacaktır.  

Anahtar Kelimeler: Zehirlenme, acil servis, ilaç zehirlenmesi, özkıyım

Abstract:
ABSTRACT
Ten-Year Analysis of Poisoning Cases Admitted to the Emergency Department
	Aim: Poisoning is a significant reason for visits to the emergency department. This study aims to map the poisoning profile of the region by conducting a retrospective 10-year analysis of poisoning cases presented to the Department of Emergency Medicine at Çukurova University.

	Methods: From November 2012 to December 2022, 5513 poisoning cases were included in the study out of 689.377 patients aged 18 and over who presented to the emergency department. The patients were evaluated retrospectively by reviewing the hospital automation system, emergency department patient cards, and files. The demographic data of the patients, time of admission, cause of poisoning, and treatment processes were analyzed.

	Results: Of the patients, 58.6% were women, with the most common age of admission being between 21 and 34 years. 78.1% of the poisoning cases were due to suicide attempts. 71.5% of the poisoning cases were caused by drugs (most frequently NSAIDs - 14.2%), with the most lethal being antiarrhythmics. Toxic alcohol and pesticide poisonings were other lethal causes. The mortality rate was 1.3%. In the age-standardized regression model, female gender increased the risk of poor clinical course by 1.7 times (95% CI: 1.3-2.2, p=0.0001), and arriving at the hospital 7 hours or more after the incident increased the risk by 1.4 times (95% CI: 1.1-2.0, p=0.041). The presence of chronic systemic disease (OR: 1.4, 95% CI: 1.0-2.0, p=0.028) and psychiatric disease (OR: 2.0, 95% CI: 1.5-2.6, p=0.0001) were significant risk factors. When "poisoning with recreational substances," which had the lowest poor clinical course, was taken as the reference, accidental poisoning was found to be the factor that increased the risk of poor clinical course the most (OR: 7.0, 95% CI: 3.5-14.1, p=0.0001). Diagnosis, treatment, follow-up, and discharge of 95.5% (n=5266) of all cases were performed in the Department of Emergency Medicine.

	Conclusion: In our region, the most common poisonings were caused by NSAIDs, while among drugs, antiarrhythmics were the most lethal. Agricultural pesticides and toxic alcohols were other causes of lethal poisonings. It is important to identify individuals at risk of suicide early, increase supervision, and organize awareness-raising education in rural areas. Early intervention and effective treatment in the presence of conditions that worsen the clinical course will reduce mortality and hospital stay duration, thus reducing hospital costs. 

Keywords: Poisoning, emergency department, drug poisoning, suicide