Örgütlenmenin yeni formları olarak sanal örgütlerde bilgi yönetimi: Çölyak hastalarının örgütlenmesi için model önerisi
Knowledge management in virtual organizations as new forms of organization: A model proposal for organizing Celiac patients
Yazar: MURAT SAKAL
Danışman: PROF. DR. SONER TASLAK
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bilgi yönetimi = Information management ; Hastalar = Patients ; Sanal örgütler = Virtual Organizations ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
Günümüzde bilgiye erişim, özellikle bilgi ve iletişim teknolojilerinin gelişmesi ile birlikte hızlanmış ve toplum tarafından kabul edilen bir bilgi süreci oluşturmuştur. Bu durum her ne kadar hızlı bir iletişim imkânı sağlasa da doğru yönetilmediği takdirde sorunları da beraberinde getirmektedir. Sanal ortamlarda yapılan bilgi paylaşımları doğruluğu bilinmeyen, güncel olmayan, gizli olması gerekirken herkes tarafından görünür olan yanlış bilgi aktarımlarının oluşmasına sebebiyet verebilir. 
İfade edilen sorunlar bilginin doğru yönetilmesi ile çözülebilir düşüncesiyle, sanal örgütlerde bilginin etkin yönetimi adına bir model önerisinde bulunulmuştur. 
Çalışma bir durum çalışmasıdır. Farkındalığı çok fazla bilinmeyen çölyak hastalığı seçilmiştir. Çölyak dernekleri hem çölyak hastalarını örgütleyen, hem de toplumda farkındalık yaratan eylemlerde bulunan sivil toplum kuruluşudur (STK).
Türkiye'de aktif faaliyet gösteren çölyak dernekleri ile derinlemesine görüşmeler yapılarak veri toplanmış ve toplanan verilerin analiz edilmesiyle elde edilen dokuz tema kavramlar dâhilinde incelenerek sanal örgütlerde bilgi yönetim modeli geliştirilmiştir. Model aynı zamanda dünya genelinde taramalar gerçekleştirilerek araştırma amaçlarına uygun bulunan yayınların betimsel analiz bulguları ile de desteklenmiştir. 
Sanal örgütlerde bilgi yönetim modeli, bulgular sonucu, üç temel katmandan oluşmuştur. İlki, bilgi yönetim süreci katmanı, ikincisi sanal örgüt katmanı ve üçüncüsü de hem sanal ortama hem de bilgi yönetim süreci katmanlarına destek ve kolaylaştırıcı unsurları barındıran stratejik unsurlar katmanıdır. Model literatürde karşılık bulan bilgi yönetim modellerinden farklı olarak sanal örgütlerin destek ve engelleri bağlamında ele alınarak açıklanmaya çalışılmıştır. 
Son olarak çalışmanın modeline uygun web temelli bir bilgisayar uygulaması geliştirilmiştir. Bilginin doğruluğu ve paylaşımının öncelikli düşünüldüğü bu uygulama ile çölyak hastalarının ihtiyacı olan doğru bilgiye erişimleri hızlı bir biçimde sanal ortam vasıtasıyla sağlanacaktır.

Abstract:
Today, access to information has accelerated with the development of information and communication technologies, and has created an information process accepted by the society. Even though this provides a fast communication opportunity, it brings problems if not managed properly. Information sharing in virtual environments may lead to incorrect information transfers which are unknown, outdated, and visible to everyone while they must be confidential. With the idea that the problems can be solved by correct management of information, a model is proposed for effective management of information in virtual organizations.
The study is a case study and celiac disease, whose awareness is unknown, has been selected. Celiac associations are both non-governmental organizations that organize not only celiac patients but also engage in awareness-raising activities in society (NGO). Data has been gathered by doing depth interviews with active celiac associations operating in Turkey and the information management model in virtual organizations has been developed by examining the nine themes obtained by analyzing the collected data within the concepts. The model is also supported by the descriptive analysis findings of the publications which are suitable for the research purposes by conducting scans around the world.
The information management model in virtual organizations is composed of three basic layers in the light of the findings. Whereas The former is the information management process layer, the latter is the virtual organization layer. The third is a layer of strategic elements that includes support and facilitators both in the virtual environment and in the information management process layers. The model is tried to be explained in the context of the support and barriers of virtual organizations, unlike the information management models in the literature. 
Finally, a web based computer software was developed according to the model of the study. With the software, where the accuracy and sharing of information is considered a priority, access to the correct information needed by celiac patients will be provided rapidly through the virtual environment.