Kök hücre ürünündeki CD34+ hücre alt grupları ve engraftman ile ilişkisi
CD34 + cell subsets in stem cell products and their relationship with engraftment kinetics
Yazar: GİZEM ERTEPE KÜÇÜKGÖDE
Danışman: PROF. DR. PERVİN TOPÇUOĞLU
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Engrafman = Engraftment ; Hematopoetik kök hücre transplantasyonu = Hematopoietic stem cell transplantation ; Hematopoetik kök hücreler = Hematopoietic stem cells ; Kök hücreler = Stem cells

Özet:
Giriş ve Amaç: Günümüzde mobilizasyon sonrası aferez ile toplanmış periferik kan ürününde akım sitometri yöntemi ile CD34+ hücrelerin kantitatif sayımında 7-AAD, CD45 ve CD34 kullanılmaktadır [2]. Çalışmamızda, 2013'te Görgen ve arkadaşlarının geliştirdiği yeni hematopoez modelinde tanımlanan CD34 alt gruplarını (MPP, LMPP, EMP, GMP, geç GMP, MLP, BLP) rutin protokolden farklı olarak, akım sitometride 12 renkli tek platformda analiz ettik. Bu çalışmanın amacı 3 farklı mobilizasyon rejiminin (G-CSF / KT+G-CSF / Plerixafor) CD34 alt gruplarına etkisini ve CD34 alt gruplarının engrafman kinetiğine etkisini değerlendirmektir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya OPKHN yapılması planlanan MM ve lenfoma tanılı toplam 27 hasta dahil edildi. Kök hücre mobilizasyonun sağlanması amacıyla üç farklı mobilizasyon yöntemi uygulanan hastalar, G-CSF, GCSF+KT ve Plerixafor olmak üzere 3 gruba ayrıldı. G-CSF grubuna 9 hasta, G-CSF+ KT grubuna 9 hasta ve Plerixafor grubuna 9 hasta dahil edildi. Mobilizasyon sonrasında aferez yöntemiyle toplanmış kan ürününde akım sitometri ile 7-AAD, CD34 ve alt gruplarına (CD45/ CD45RA/ CD133/ CD10/ CD19/ CD38/ CD7/ CD33/ CD3) bakıldı. Üç farklı mobilizasyon yönteminin CD34 alt gruplarına etkisi değerlendirildi. Takipte OPKHN'nin yapıldığı toplam 22 hastada ise nakil sonrasında trombosit ve nötrofil engrafman süreleri takip edilerek, CD34 alt gruplarının engrafman kinetiğine etkisi değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamıza 14'ü (%51,9) kadın ve 13'ü (%48,1) erkek olmak üzere toplam 27 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortancası 53 yıl (dağılım aralığı: 26-68 yıl), vücut ağırlığı ortanca değeri 76 kg (dağılım aralığı: 52-125 kg) idi. Hastaların 8'inin (%25,9) tanısı lenfoma iken, 19'unun (%70,4) tanısı MM'dir. Hastaların ortanca aferez sayısı 2 (dağılım aralığı:1-3) idi. Aferez işlemi öncesi pCD34 düzeyi, GCSF grubunda (ortanca: 88µl), Plerixafor grubundan (ortanca: 36 µl) daha yüksek saptandı (p=0.027). 3 farklı mobilizasyon grubu ile CD34 alt gruplarının mutlak ve rölatif değerleri (CD34+hücrelerdeki alt grup %'si) arasında istatistiksel fark saptanmadı (p>0,05). Çalışmaya dahil edilen hastaların 22'sine (%81,5) OPKHN yapıldı. Üç farklı mobilizasyon yöntemi ile nötrofil ve trombosit engrafman günü arasında anlamlı fark görülmedi (p=0,178 / p=0,619). MPP, LMPP, GMP, geç GMP alt gruplarının verilen hücre düzeyleri (hücre x10⁶/kg) ile nötrofil engrafmanı arasında istatistiksel anlamlı ilişki saptanmadı. MPP ve EMP alt gruplarının verilen hücre düzeyleri (hücre x10⁶/kg) ile trombosit engrafmanı arasında anlamlı ilişki saptanmadı. Verilen CD34 x10⁶/kg hücre dozu ile her iki engrafman kinetiği arasında bir ilişki görülmedi. 
Tartışma ve Sonuç: 
Çalışmamızda üç farklı mobilizasyon yöntemi (G-CSF, GCSF+KT ve Plerixafor) ile CD34 alt grupları arasında anlamlı fark saptanmadı. Takipte OPKHN yapılan 22 hastada CD34 alt gruplarının nötrofil ve trombosit engrafman kinetiğine etkisi değerlendirildi, anlamlı ilişki saptanmadı. Çalışmamızda bakılan alt grupların yaklaşık olarak hasta başına düşen maliyeti 250$ civarıdır. Sonuç olarak, transplantasyonda kullanılacak olan kök hücre greftlerinde CD34 alt gruplarının rutin analizlere dahil edilmesini maliyet etkin olmadığını düşünüyoruz. Ancak sonuçların daha büyük ve homojen hasta popülasyonlarıyla gelecekte yapılacak prospektif randomize çalışmalarla desteklenmesi gerekmektedir. 

Anahtar kelimeler: kök hücre, otolog kök hücre nakli, CD34 alt grupları, mobilizasyon, engrafman

Abstract:
CD34 + Cell Subsets in Stem Cell Products and Their Relationship with Engraftment Kinetics
Introduction and Objectives: Currently, 7-AAD, CD45 and CD34 are used in quantitative counting of CD34 + cells by flow cytometry in peripheral blood product collected by apheresis after mobilization [2]. In our study, we analyzed CD34 subgroups (MPP, LMPP, EMP, GMP, late GMP, MLP, BLP) defined in the new hematopoiesis model developed by Görgen et al. The aim of this study is to evaluate the effect of three different mobilization regimes (G-CSF / KT + G-CSF / Plerixafor) on CD34 subgroups and the effect of CD34 subgroups on engraftment kinetics.
Materials and Methods: A total of 27 patients with MM and lymphoma who were planned to undergo autologous peripheral stem cell transplantation (APSCT) were included in the study. Patients were divided into three groups as G-CSF, G-CSF plus chemotherapy (+CT) and Plerixafor. 9 patients in the G-CSF group, 9 patients in the G-CSF + CT group and 9 patients in the Plerixafor group were included. After mobilization, 7-AAD, CD34 and its subgroups (CD45 / CD45RA / CD133 / CD10 / CD19 / CD38 / CD7 / CD33 / CD3) were analyzed by flow cytometry in blood product collected by apheresis method. The effect of three different mobilization regimens on CD34 subgroups were evaluated. The engraftment kinetics for platelet and neutrophil were monitored in 22 patients who underwent APSCT and the effect of CD34 subgroups on engraftment kinetics was evaluated.
Results: A total of 27 patients, 14 females (51.9%) and 13 males (48.1%) were included in the study. The median age of the patients was 53 years (range: 26 to 68 years) and the median body weight was 76 kg (range: 52 to 125 kg). While 8 patients (25.9%) were diagnosed as lymphoma, 19 patients (70.4%) were diagnosed as MM. The median number of apheresis cycles was 2 (range: 1-3). Prior to stem cell collection, median pCD34 count was higher in G-CSF group (median: 88µl) than Plerixafor group (median: 36 ortl) (p = 0.027). No statistically significant difference was found between the absolute and relative values of CD34 + subgroups (in % of CD34 + cells) (p> 0.05). The cost per patient of the subgroups examined in our study is around 250$. In our study cohort, 22 out of 27 patients (81.5%) underwent APSCT. There were no significant differences between neutrophil and platelet engraftment days as three different mobilization regimens (p = 0.178 and p = 0.619, respectively). There was no statistically significant relationship between neutrophil engraftment and cell levels of MPP, LMPP, GMP, late GMP subgroups. No significant correlation was found between the given cell levels and platelet engraftment of MPP and EMP subgroups. There was no correlation between the given CD34 x10⁶ / kg cell dose and both engraftment kinetics.
Discussion and Conclusion: In our study, there were no significant differences between CD34 subgroups as three different mobilization methods (G-CSF, GCSF + CT and Plerixafor). When we evaluated the effects of CD34 subgroups on neutrophil and platelet engraftment kinetics in 22 patients who underwent APSCT, no significant relationship was found. In conclusion, it is not cost effective to analyze CD34 subgroups in used stem cell grafts for the transplantation. However, our results need to be supported by future prospective randomized studies with larger and homogeneous patient populations.

Key words: stem cell, stem cell transplantation, CD34 subgroups, mobilization, engraftment