Eskişehir koşullarında sıra arası mesafe ve ekim zamanının şeker mısırının bazı tarımsal özelliklerine etkileri
Row spacing and sowing date effects on some agronomic characters of sweet corn in Eskişehir conditions
Yazar: ECMEL MELİK KUL
Danışman: PROF. DR. ENGİN KINACI
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, Orta Anadolu Bölgesi'nin Batı Geçit Kuşağında yer alan Eskişehir ili koşullarında, son yıllarda dünya'da olduğu gibi Türkiye'de de tüketimi önemli artışlar gösteren şeker mısırının (Zea mays saccharata Sturt.) yetiştirilmesinde en yararlı olabilecek ekim zamanı ve sıra arası mesafeyi belirlemek amacıyla yürütülmüştür. 2009 yılı mısır üretim sezonunda yapılan bu çalışma için Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Ziraat Fakültesinin il merkezinde bulunan araştırma ve uygulama tarlalarında amaca yönelik olarak bir deneme kurulmuştur.Bölünen bölünmüş parseller deneme desenine uygun olarak yürütülen çalışmada, incelenmek istenen ekim zamanları için 29 Nisan ve 13 Mayıs tarihleri seçilmiştir.Diğer inceleme konusu olarak ele alınan sıra arası mesafe için 50 cm ve 70 cm seçilmiştir. Ekimde tohumlar bu aralıktaki sıralar üzerine 20 cm aralıklarla elle ekilmişlerdir. Çalışmada materyal olarak kullanılmak üzere seçilen Merit F1 ve Lumina F1 şeker mısırı çeşitleri değişik bölgelerde yapılmış bulunan araştırma çalışmalarında iyi sonuçlar vermiş hibrit çeşitlerdir. Çalışmada incelenen özelliklere göre yapılan değerlendirmeler sonucunda ; ele alınan ekim zamanları arasında birinci ekim zamanının tepe püskülü ve koçan püskülü çıkarma süreleri üzerine etkisinin önemli olduğu bulunmuştur. Birinci ekim zamanının ayrıca kavuzlu ve kavuzsuz koçan ağırlığı ile kavuzlu ve kavuzsuz koçan verimi üzerine olan etkisinin de önemli olduğu belirlenmiştir. Bu çalışmada belirlenmesi amaçlanan en uygun sıra arası mesafeler için incelenen özelliklerden elde edilen verilere göre ; ele alınan 70 cm sıra arası mesafenin koçanda tane sayısı ile kavuzlu ve kavuzsuz koçan verimine etkilerinin önemli olduğu belirlenmiştir. Diğer sıra arası mesafesi olan 50 cm nin, kavuzlu ve kavuzsuz koçan verimine etkisi önemli olarak saptanmıştır. Çalışmada kullanılan iki hibrit şeker mısırı çeşidinden Lumina F1; koçan uzunluğu, koçanda tane sayısı koçanda sıra sayısı bakımından diğer çeşit olan Merit F1 `e göre daha iyi sonuçlar verirken, Merit F1 kavuzlu ve kavuzsuz koçan ağırlığı ile kavuzlu ve kavuzsuz koçan veriminde Lumina F1 den daha iyi değerler vermiştir.

Abstract:
This study was carried out to determine the most convenient sowing date and row distance for sweet corn (Zea mays saccharata Sturt.) in conditions of Eskişehir Province where take place in West Transitional Zone of Central Anatolia Region. The study was conducted with sweet corn of which consumption increased significantly in recent years in Turkey as well as in the world. For this study which is conducted in the 2009 corn production year the experiment was set up at search and application field of Faculty of Agriculture, Eskişehir Osmangazi University. In this study which is conducted according to split split plot experiment the dates of April 29th and May 13th was chose for observing intended sowing dates. For the other observation subject 50cm and 70cm were chose for row distances. Seeds are planted by hand with 20cm distance on these rows. Merit F1 and Lumina F1 are hybrid cultivars which were chose as material in this study were gave good results in various studies in different regions. As a result of evaluations made according to specifications examined in this study, between the dates which are observed it?s found that the first sowing date had significant effect on tessiling and silking. Also the first sowing date had significant effect on ear weight with and without husk and ear yield with and without husk. According to the data obtained from the specifications which are observed for determining the most convenient row space, it is determined that 70cm row space has significant effects on kernels on ear and ear yield with or without husk. On the other hand it is determined that 50 cm row space is significant on ear yield with or without husk. Lumina F1, one of the two hybrid sweet corn cultivates used in this study gave better results than the Merit F1 in terms of ear length, kernels on ear and number of rows on ear. But when it comes to ear weight with and without husk and ear yield with and without husk Merit F1 gave better results than the Lumina F1.