Endonezya'da İslam hukukunun dini mahkeme sistemine dönüşümü
The transformation of religious court system based on Islamic law in Indonesia
Yazar: SUUD SARIM KARIMULLAH
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YAVUZ GÖNAN
Gümüşhane Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law

Özet:
Endonezya'nın İslam hukukuna dayalı dini mahkeme sisteminin dönüşümü, çeşitli ve gelişen bir toplumda sosyal değişim, hukuk ve adalet dinamikleri karşısında önemli bir çalışmadır. Bu araştırma, sömürge mirasından toplumda hala canlı olan yerel bilgeliğe kadar çeşitli hukuki gelenekleri içeren Endonezya'daki dini mahkemeler çerçevesinde İslam hukukunun nasıl adapte olabileceğini ve gelişebileceğini anlamayı amaçlamaktadır.
Kullanılan araştırma yöntemi, özellikle dini mahkeme sistemi ve İslam hukuku ile ilgili mevzuatı incelemek için uygun olan normatif yasal araştırma yöntemidir. Bu yöntem teorik analiz, mevcut yasal kuralların yorumlanması ve yürürlükteki düzenlemelerin Endonezya'daki dini mahkeme sisteminde İslam hukukunun dönüşümünü ne ölçüde destekleyebileceğinin anlaşılmasına odaklanmaktadır. 
Araştırma, Endonezya'daki dini mahkeme sisteminin dönüşümünün sadece yapı ve prosedürdeki resmi bir değişiklik olmadığını, daha ziyade İslam hukukunun yargıya entegre edilmesine yönelik derin bir kararlılığı yansıtan bir dönüm noktası olduğunu ortaya koymuştur. Bu dönüşüm süreci evlilik, boşanma, miras, aile hukuku ve şeriat ekonomisi gibi İslam hukukunun çeşitli yönlerini kapsamaktadır ve bunların hepsi Müslüman vatandaşların dini öğretilerine uygun olarak yaşamları için sağlam bir temel oluşturmada önemli bir role sahiptir. Bu bağlamda, din mahkemeleri sadece kolluk kuvveti olarak değil, aynı zamanda başta ekonomik faaliyetler olmak üzere hayatın çeşitli alanlarında İslami ilkelere uygun olarak sürdürülebilirliğin ve adaletin sağlanmasında ön saflarda yer almaktadır. Bu nedenle, din mahkemeleri Endonezya'daki müslüman toplumların tüm yaşam yelpazesini kapsayan maddi adaleti gerçekleştirme çabasında önemli bir araçtır.

Abstract:
The transformation of Indonesia's religious court system based on Islamic law is an essential study in the face of the dynamics of social change, law, and justice in a diverse and evolving society. This research aims to understand how Islamic law can adapt and grow within the framework of religious courts in Indonesia, which incorporates a variety of legal traditions ranging from colonial heritage to local wisdom still alive in society.
The research method used is normative legal research, particularly suitable for studying legislation related to the religious court system and Islamic law. This method focuses on theoretical analysis, interpretation of existing legal rules, and understanding the extent to which the current regulations can support the transformation of Islamic law in the religious court system in Indonesia. 
The research revealed that the transformation of the religious court system in Indonesia is not just a formal change in structure and procedure but rather a turning point that reflects a deep commitment to integrating Islamic law into the judiciary. This transformation process encompasses various aspects of Islamic law, such as marriage, divorce, inheritance, family law, and Islamic economics, all of which have an essential role in providing a solid foundation for Muslim citizens to live by their religious teachings. In this context, the religious courts are not only acting as law enforcement agencies. Still, they are also at the forefront of ensuring sustainability and justice in various spheres of life, particularly economic activities, by Islamic principles. As such, religious courts are essential for realizing substantive justice across the entire spectrum of life of Muslim communities in Indonesia.