Türkiye-Kıbrıs deniz yetki alanları yönetimine ilişkin stratejik bir analiz
A Strategic analysis about governance of maritime areas, between Turkey and Cyprus
Yazar: ESAT KOÇAK
Danışman: Y.DOÇ.DR. ERSEL ZAFER ORAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Denizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Denizcilik = Marine ; Hukuk = Law ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
ÖZETYüksek Lisans TeziTürkiye-Kıbrıs Deniz Yetki Alanları Yönetimine İlişkin Stratejik Bir AnalizEsat KOÇAKDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimler EnstitüsüDenizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim DalıDenizcilik İşletmeleri Yönetimi ProgramıDenizlerin paylaşımı mücadelesi içinde, Akdeniz'de son derece önemlibir coğrafyada yer alan Kıbrıs Adası ve bu adanın yakın çevresindeki denizyetki alanlarının yönetiminin Türkiye açısından hayati öneme sahip olduğudüşünülmektedir.Bu noktadan hareketle, tezde Türkiye-Kıbrıs deniz yetki alanlarınınyönetiminde gelecek dönemde Türkiye'nin karşılaşabileceği ?olası sorunalanları? ve bu sorun alanlarına karşı ?izlenebilecek stratejiler?in belirlenerek,literatürde Ege Deniz'i ağırlıklı olarak yapılan çalışmaların yanında Akdeniz'edönük araştırma eksikliğinin de giderilmesine katkı sağlanması diğer yandanda bulguların politika yapıcıların kullanımına sunulması amaçlanmıştır.Üç bölümden oluşan tezin ?Birinci Bölümü?nde denizlerin paylaşımınailişkin kavramlardan bahsedilmiş, ?İkinci Bölümü?nde ise akademisyen,bürokrat ve siyasetçilerden oluşan 25 kişilik uzman grup üzerinde 3 turlu?Delphi Tekniği? uygulanarak Türkiye-Kıbrıs deniz yetki alanlarının yönetimikonusunda Türkiye'nin karşılaşabileceği olası sorun alanları ve izleyebileceğistratejiler tespit edilmiştir. Tezin Üçüncü ve son bölümünde ise uygulamasonucu elde edilen bulgular derlenerek sonuç ve öneriler hazırlanmıştır.Araştırma sonucunda, kısa ve orta vadede söz konusu bölgede ciddisorun alanlarının Türkiye'nin karşısına çıkacağını göstermektedir Türkiye'ninsöz konusu deniz alanının yönetimi konusunda karşılaşabileceği 5 olası sorunvialanı ile bu olası sorun alanlarına yönelik uygulanabilecek 4 strateji alternatifitespit edilmiştir.Söz konusu olası sorun alanlarından; ?Kıbrıs ve Türkiye arasındakideniz yetki alanlarının sınırlarının belirlenmesi? konusu ağırlıklı olarak önplana çıkmıştır. Türkiye'nin deniz yetki alanlarının sınırlarının belirlemesineyönelik olarak acilen orta ve uzun vadeli bir politika belirlemesi ve bupolitikanın gerekirse uluslararası kamuoyuna deklare edilmesi gerekliliğiuzmanlarca belirtilmiştir.Uygulanabilecek strateji seçenekleri ise, Annan Planı dengeleritemelinde, Türkiye'nin inisiyatifinde ve ön etkin bir şekilde ikili ve çokluuluslararası girişimler çevresinde geliştirilmiştir.vii

Abstract:
ABSTRACTMaster of Degree With ThesisA Strategic Analysis About Governance of Maritime Areas,Between Turkey and CyprusEsat KOÇAKDokuz Eylül ÜniversityInstitute of Social SciencesDepartment of Maritime Business AdministrationGeopolitical location of Cyprus Island is of great importance for Turkeyas well as for the world, so that regulating and governing the surrounding seaarea should be very much considered. But there is a lack of academic studiesabout the maritime area lying in between Turkey and Cyprus Island, especiallywhen compared with the studies subjected on Aegean Sea.The aim of this thesis is determine possible future scenarios whichTurkey may face in Mediterranean area on this subject. Then, according todetermined scenarios; alternative strategies are deducted and suggested. Allthis process is ran through three rounds Delphi Technique which comprised25 experts on this issue. After completion of three Delphi rounds; 5 differentpossible future scenarios and 4 alternative strategies are distinguished.The founding of this thesis confirmed that Turkey is subject to facesome problematic occurrences in the near future originated from thementioned maritime area. The most problematic topic is expected to be thespecification of the maritime borders between Turkey and Cyprus Island.Turkey needs to demonstrate quick response on this subject. What expertsmutually suggest is that Turkey should immediately sign necessaryagreements with Northern Cyprus Turkish Republic in order to define the wayhow the maritime area between these countries will be governed. This actionmay enable Turkey get its benefits to be included in future solution plans likelatter Annan Plan.viiiWith a holistic approach; this thesis points the importance andnecessities of proactive actions about the governance of the maritime areabetween Turkey and Cyprus Island and suggests some specific actions.ix