İnfeksiyöz trakeabronşitisli köpeklerde transtrakeal yıkama yöntemi ile etiyolojik ajanların belirlenmesi, prognostik kriterler ve sağaltım seçenekleri
Dedection of etiological agents with transtracheal aspirates, prognostic criteria and alternative treatments of infections trachebronchitis in dogs
Yazar: AKIN KOÇHAN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN İÇEN
Dicle Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Bilimleri Bölümü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı / İç Hastalıkları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Bronşit = Bronchitis ; Bronşiyal hastalıklar = Bronchial diseases ; Köpekler = Dogs ; Prognoz = Prognosis ; Trakea hastalıkları = Tracheal diseases ; İrrigasyon = Irrigation

Özet:
Bu araştırmada köpeklerde infeksiyöz traekeboronşitisin (İTB) etiyolojisinde rol oynayan ajanların belirlenmesi ve sağaltım prensiplerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışmanın materyalini Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Hayvan Bakımevi ve Rehabilitasyon Merkezinde bulunan veya bakımevine getirilen çeşitli yaş, cinsiyet ve ırkta 100 hasta köpek oluşturdu. Klinik olarak öksürük, çift taraflı nasal akıntılar (seröz, serö-müköz, mükoz, muko-purulent), çift taraflı gözyaşı (seröz, serö-müköz, mükoz, muko-purulent), iştahsızlık, halsizlik gibi semptomları gösteren 40 hasta seçildi. 
Hematolojik incelemede lenfosit, monosit parametrelerindeki artış ve MCV değerlerinde düşüşün istatistiksel olarak önemli olduğu (p<0.05)  saptandı. Biyokimyasal incelemede BUN, Crea (kreatinin), Demir (Fe) konsantrasyonlarındaki düşüşün ve Fosfor (P) konsantrasyonundaki artışın istatistiksel olarak önemli olduğu (p<0.05) görüldü.
Yapılan mikrobiyolojik ve virolojik analizlerde İTB'nin etiyolojisinde Bordetella bronchiseptica (B. bronchiseptica), Klebsiella pneumonia (K. pneumonia), Pseudomonas aeroginosa (P. aeroginosa), Pseudomonas luteola, Pasteurella pneumotropica, Raoultella ornithinolytica, Raoultella planticola, Pantoa aglemerans, Seriata plymutica, Sphingomonas paucimobilis, Streptococcus canis (S. canis), Streptococcus zooepidemicus, Staphylococcus intermedius ve Staphylococcus aureus rol oynayabilecek bakteriyel ajanlar olduğu görüldü. Canine parainfluenza virus (CPIV) ve Canine distamper virusun (CDV) ise etiyolojisinde rol oynayabilecek viral ajanlar oldukları görüldü. 
Yapılan antibiyogram sonuçları ve klinik bulgular baz alınarak sağaltımda Trimetoprim/Sulfadoksin (Atavetrin, Atabay) kullanılan 11 hastanın 11(%100)'nün, Amoksisilin/Klavulanik asit (Synulox, Pfizer) kullanılan 17 hastadan 13 (%77)'sinin, Enrofloksasin (Baytril-K%5, Bayer) uygulanan 9 hastadan 6 (%67)'sinin, Gentamisinin (Gentavet, Vetaş) uygulandığı hastalarda ise 3 hastadan 2 (%67)'sinin sağaltıma cevap verdiği saptandı.  
Sonuç olarak; Diyarbakırda İTB'nin yaygın olduğu, etiyolosinde B. brochioseptica, S.canis, K. pneumonia ve P. aeroginosa gibi bakteriyel etkenler başta olmak üzere birçok bakteriyel ajanla birlikte CPIV ve CDV gibi viral ajanların rol alabilecekleri saptandı. Bu çalışmada yapılan sağaltımında Trimetorim/Sulfodoksin (Atavetrin, Atabay) ve Amoksisili/Klavulanik asit (Synulox, Pfizer) en etkili antibakteriyel ajanlar oldukları saptandı. Bu çalışmanın özelde Diyarbakırda çalışan, genelde de tüm veteriner hekimlere hastalığın yaygınlığı ve sağaltımı konusunda yol göstereceği kanaatine varıldı.

Abstract:
In this study, we aimed to investigate etiologic agents of infectious tracheabronchitis (ITB) in dogs and determination to the therapeutic principles for the diseases. The material of this study was consisted of 100 dogs in various ages, sex and race brought to Diyarbakır Metropolitan Municipality Animal Nursing and Rehabilitation Center. The 40 dogs which have clinically, cough, double-sided nasal flows (serous, sero-mucous, mucous, muco-prulent), double -sided (serous, sero-mucous, mucous, muco-prulent), loss of appetite, weakness, showing symptoms were selected.
In hematological examination increased in the parameters of lymphocytes, monocytes and decreased in the parameters hematocrit, MCV were found to be significant (p <0.05) as statistically. In biochemistry analyses decreased in the parameters of BUN, CREA (creatine), Iron (Fe) and increased in the parameters of Phosphorus (P) values  were found to be important (p <0.05) as statistically. 
Microbiological and virological analyzes which conducted in the etiology of ITB such as Bordetella bronchiseptica (B. bronchiseptica), Klebsiella pneumonia (K. pneumonia), Pseudomonas aeroginosa (P. aeroginosa), Pseudomonas luteola, Pasteurella pneumotropica, Raoultella ornithinolytica, Raoultella planticola, Pantoa aglemerans, Seriata plymutica, Sphingomonas paucimobilis, Streptococcus canis (S. canis), Streptococcus zooepidemicus, Staphylococcus intermedius and Staphylococcus aureus were found to be bacterial agent in the diseases. Canine parainfluenza virus (CPIV) and Canine distemper virus (CDV) were determined.
The treatment were made on the basis of results of antibiotic susceptibility and clinical findings.  11 patients, 11 (100%) which administered Trimethoprim / Sulfadoxine (Atavetrin,  Atabay ) answered to the this treatment. In Amoxicillin / Clavulanic acid (Synulox, Pfizer) group 17 patients were treated and 13 (77%) patients healed. Enrofloxacin ( Baytril-K 5% , Bayer) administered 9 patients, 6 (67%) of them were recovered and 3 patients were administered Gentamicin (Gentavet, Vetas ), 2 (67%) of them answered to treatment.
In conclusion;  ITB is common in Diyarbakir and in etiology of diseases primarly such as B. brochioseptica, S.canis, K. pneumonia and P. aeroginosa were isolated as bacterial agents. And also viral agents such as CPIV and CDV were detected especially in conjunction with the bacterial agent.  In this study,  Trimetoprium/Sulfadoxine (Atavetrin, Atabay) and Amoxicillin/Clavulanic acid (Synulox, Pfizer) was found to be the most effective antibacteria treatment.  This study will be useful particular veterinary medicine who work in Diyarbakır and generally for all veterinary medicine.