Gebelerdeki distresin sağlık uygulamaları üzerine etkisi
Examination of the effects of distress on health practices in pregment women
Yazar: DEMET YILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVİNÇ KÖSE TUNCER
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Gebelik = Pregnancy ; Psikolojik sıkıntı = Psychological distress ; Sağlık = Health ; Ölçekler = Scales

Özet:
Giriş ve amaç: Bu araştırma 12 hafta ve üzeri gebelerde distresin sağlık uygulamaları üzerine etkisinin incelenmesi amacı ile yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Tanımlayıcı türde olan bu araştırmanın evrenini bir Şehir Hastanesine bağlı kadın ve doğum hastalıkları polikliniğe başvuran 12 hafta üzeri gebelerden oluşmuştur. Çalışmaya alınması gereken minimum örneklem büyüklüğünü hesaplamak için evrendeki eleman sayısının bilinmediği durumlarda örneklem seçme formülü kullanılmış ve 353 gebe ile tamamlanmıştır. Araştırmanın verileri Kasım 2016- Nisan 2017 arasında, "Gebe Bilgi Formu", "Tilburg Gebelikte Distres Ölçeği (TGDÖ)" ve "Gebelikte Sağlık Uygulamaları Ölçeği"(GSUÖ) ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; yüzdelik dağılımlar, ortalama, t testi, Kruskall Wallis Varyans analizi, Mann-Whitney U testi ve Korelasyon Analizi kullanılmıştır.

Bulgular: Gebelerin gebelerin yaş ortalaması 26.19±4.96, %65.4'ü ilköğretim mezunu, %72.8'i ilçede yaşamakta, %80.2'sinin gebeliği planlıdır, %87'sinin gebelikle ilgili duyguları olumludur. Gebelerin TGDÖ toplamından 10.37±4.91 puan ortalamasını ve GSUÖ toplampuan ortalamasının 121.04±10.32 olduğu belirlenmiştir. Yaş ile Olumsuz Duygulanım ve GSUÖ toplam puanı arasında düşük düzeyli negatif yönlü, yaş ile Eş Katılımı puanı arasında düşük düzeyli pozitif yönlü anlamlı ilişki vardır (p<0.05). Yaş arttıkça Olumsuz Duygulanım ve GSUÖ toplam puanı düşmekte, Eş Katılımı puanı artmaktadır. Yaş ile TGDÖ toplam puanı arasında anlamlı bir ilişki yoktur (p>0.05). Evlilik yaşı ile Eş Katılımı, TGDÖ ve GSUÖ toplam puanı arasında düşük düzeyli negatif yönlü anlamlı ilişki vardır (p<0.05). Evlilik yaşı arttıkça Eş Katılımı, TGDÖ ve GSUÖ toplam puanı düşmektedir. Evlilik yaşı ile Olumsuz Duygulanım puanı arasında anlamlı bir ilişki yoktur (p>0.05). GSUÖ toplam puanı ile Eş Katılımı alt boyutu ve TGDÖ toplam puanı arasında istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönlü ve düşük düzeyli ilişki vardır (p<0.05).
Sonuç: Gebelerin sağlık uygulamalarının distresi azaltmada etkili olduğu bulunmuştur. Gebelikte sağlık uygulamalarına verilen önem arttırılarak doğum öncesi, doğum ve doğum sonrası distres altında olan gebeler tespit edilerek distresi ortadan kaldırılmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Gebelik, Sağlık Uygulamaları, Distres

Abstract:
Introduction and the aim: The aim of this study was to investigate the effect of distress on health practices in pregnant women 12 weeks and older.

Material and Method: The universe of this descriptive study consisted of pregnant women over 12 weeks who applied to a gynecology and obstetrics outpatient clinic of a City Hospital. In cases where the number of elements in the universe is unknown, the sample selection formula was used to calculate the minimum sample size to be included in the study and it was completed with 353 pregnant women. The data of the study were collected between November 2016 to April 2017 with questionnaire method which was prepared by the researcher using the Pregnant Information Form,  the Tilburg Distress Scale in Pregnancy (TDSP) and Scale of Health Practices in Pregnancy  (SHPP).  In the evaluation of the data; Percentage distributions, averaging, t test, Kruskall Wallis variance analysis, Mann-Whitney U test, Correlation Analysis were used.

Results: The average age of pregnant women is 26.19 ± 4.96, 65.4% of them are primary school graduates, 72.8% of them live in the district, 80.2% of them are planned for pregnancy, 87% of them have positive feelings about pregnancy. It was determined that the mean score of TDSP was 10.37 ± 4.91 and the mean total score of SHPP was 121.04 ± 10.32.There was a low-level negative correlation between age and Negative Affect and SHPP total score, and a low-level positive correlation between age and Spouse Participation score (p <0.05). As age increases, Negative Affectivity and SHPP total score decreases and Spouse Participation score increases.  There was no significant relationship between age and the total score of TDSP (p> 0.05). There was a low level negative correlation between age of marriage and Spouse Participation, TDSP and SHPP total score (p <0.05). As the age of marriage increases, the total score of Spouse Participation, TDSP and SHPP decreases. There was no significant relationship between age of marriage and Negative Affect score (p> 0.05). There is a statistically significant, negative and low-level relationship between the total score of SHPP and the Co-Participation subscale and the total score of TDSP (p <0.05).

Conclusion: It has been found that health practices of pregnant women are effective in reducing stress. Pregnant women who are under distress before, during and after birth should be identified and their distress should be eliminated by increasing the importance given to health practices during pregnancy.

Keywords: Pregnancy, Health Practices, Distress