Genç yetişkin görme engellilere günlük yaşam becerilerinin                              kazandırılmasında eş zamanlı ipucu işlem süreci ile yapılan öğretimin etkililiği
The effectiveness of the simultaneous promting procedure in teaching skills to visually impaired young adults in their daily lives
Yazar: SÜMEYYE OKYAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SALİH ÇAKMAK
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Görme Engellilerin Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Beceri kazandırma = Skill acquiring ; Etkililik = Effectiveness ; Eş zamanlı ipucuyla öğretim = Simultaneous prompting procedure ; Görme engelliler = Visually impaired ; Yaşam becerileri programı = Life skills program ; Yaşam olayları = Life events ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu araştırmanın genel amacı, görme yetersizliğinden etkilenmiş üç genç yetişkin bireye kazak katlama, halı süpürme ve bulaşık yıkama becerileninin kazandırılmasında eş zamanlı ipucu işlem süreci ile yapılan öğretimin etkili olup olmadığını, bireylerin kazandıkları becerileri öğretimden 7, 14 ve 21 gün sonra da sürdürüp sürdüremediğini ortaya koymaktır. Araştırmanın bağımlı değişkeni, genç yetişkin görme engelli bireylerin kendilerine öğretilen günlük yaşam becerilerini kazanma ve kazandıkları becerileri sürdürme durumlarıdır. Araştırmanın bağımsız değişkeni ise, eş zamanlı ipucu işlem süreci ile hazırlanan öğretimdir. Bağımsız değişkenin, bağımlı değişken üzerindeki etkililiği test edilirken, tek denekli deneysel desenlerden "beceriler arası çoklu yoklama modeli" kullanılmıştır. Araştırmanın deneklerini, 2016–2017 öğretim yılında Altı Nokta Körler Derneği'ne bağlı özel eğitim merkezine devam eden ve yapılan değerlendirme sonucunda günlük yaşam becerilerine gereksinimi olduğu belirlenen iki yetişkin görme engelli birey ve herhangi bir eğitim kurumuna devam etmeyen ancak yapılan değerlendirme sonunda çeşitli günlük yaşam becerilerine ihtiyaç duyan başka bir yetişkin görme engelli birey oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin toplanabilmesi için, öğretmen ve aile görüşme formları, beceri kontrol listesi, ölçüt bağımlı ölçü araçları ve eş zamanlı ipucu işlem süreciyle öğretim yapılırken, öğretimde ilerlemelerin kaydedileceği kayıt çizelgeleri, uygulama güvenirliği ve sosyal geçerlilik formları geliştirilmiş ve kullanılmıştır. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından toplanmıştır. Araştırmacı verileri toplarken 
vii 
kamera kullanılmış ve kamera kayıtlarını izlenerek verileri ilgili veri toplama formlarına girmiştir. Araştırmada elde edilen veriler çizgi grafiğinde gösterilerek görsel analiz yolu ile yorumlanmıştır. Araştırmanın sonunda elde edilen bulgulara göre; Eş zamanlı ipucu işlem süreciyle yapılan öğretimin, deneklerin günlük yaşam becerilerini(kazak katlama, bulaşık yıkama, elektrikli süpürge ile halı süpürme)  kazanmasında etkili olduğu izlenmiştir. Her üç deneğinde öğretim sona erdikten 7, 14 ve 21 gün sonra kazandıkları günlük yaşam becerilerinin (kazak katlama, bulaşık yıkama, elektrikli süpürge ile halı süpürme) tamamını bağımsız olarak yerine getirdikleri görülmüştür. Bu da eş zamanlı ipucu işlem süreciyle yapılan öğretimin, deneklerin kazandığı günlük yaşam becerilerini (kazak katlama, bulaşık yıkama, elektrikli süpürge ile halı süpürme) sürdürmesinde etkili olduğu izlenimi vermektedir.

Abstract:
This study aims to investigate the effectiveness  of simultaneous prompting procedure in teaching  of three visually impaired young adults to fold sweater, to sweep carpet and to do washing and to determine if these persons will maintain achieved sills after 7, 14, 21 days of the teaching.  The dependent variable of the study is the fact of achieving taught daily life skills by visually impaired young adults and maintenance achieved skills. The independent variable is the education which is organized with simultaneous prompting. During testing of effects of independent variable on dependent variable "multiple search model between skills", the single subject experimental design, have been used.  The subjects of this study are two visually impaired young adults, who studied at special educational center of Altı Nokta Blinds Association in 2016-2017 academic-year and who, according to examination, need daily life skills, and one visually impaired young adult, who does not study at any education institution but, according to examination, needs various daily life skills. To collect data of study the teacher and family interviews forms, skills checklist, criterion referenced measurement tools, record charts recording achievements in teaching during simultaneous prompting procedure, implementation reliability and social validity form have been developed and used. The data of study have been collected by the researcher.  The researcher during collecting the data used camera and after watching camera records entered information to data gathering form. The data obtained through the study have been interpreted with visual analyses on graphics. The results showed that teaching method with 
ix 
simultaneous prompting is effective in teaching subjects fundamental skills in their daily lives (folding sweater, washing dishes, sweeping carpet). It was seen that all the experimental subjects maintained their skills folding sweater, washing dishes, sweeping carpet) independently with no loss even after 7, 14, and 21 days. This proves that teaching with simultaneous prompting is effective for subject to maintain skills (folding sweater, washing dishes, using vacuum cleaner) needed for their daily lives.