Toplumsal cinsiyet bağlamında Türkiye'de ücretli evde bakım  uygulamasının değerlendirilmesi
The evaluation of home care practice in Turkey within the context of social gender
Yazar: MERVE MENEKŞE ÖZER
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL URHAN ÇELİK
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Ataerkil = Patriarchal ; Bakıcılık = Care work ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Emek = Labour ; Evde bakım hizmetleri = Home care services ; Kadınlar = Women ; Refah devlet = Welfare state ; Ücret = Wage

Özet:
Kadınların ev içindeki görünmeyen emekleri kapsamına giren ücretsiz bakım emeği tezin ana eksenini oluşturmaktadır. Ücretsiz bakım emeği, kadın-toplumsal yapı-devlet ekseninde ele alınmaya çalışılmıştır. Ücretsiz bakım emeği ele alınırken; ataerkillik ve ataerkilliğin boyutları ev içi alanın kadınlara terk edilmesinin en büyük nedeni olarak görülür. Bu nedenle ilk olarak ataerkillik, kavramsal olarak ve kapitalizm içinde kadın emeğindeki görünürlüğü ile açıklanmıştır. Görünmeyen emek mekânının kendisi olarak ev ve ev içinde açığa çıkan emek; kadınların ev içindeki sorumlulukları ve karşılıksız ev emeği, bakım emeğinin anlaşılmasında ve açıklanmasında yardımcı alanlar olarak görülmüştür. Özel alanda ortaya çıkan ücretsiz bakım emeği açıklanırken bu alanda meydana gelen yeniden üretim içerisinde ele alınarak kadınların ev mekânında kişilere karşı neden bu emeği oraya koyduklarının sorusu izlenmiştir. Ev içindeki kadının durumu kimi istatistiki verilerle ortaya konulmuştur. 

Bakım emeği alanını ilgilendiren devlet müdahalesi olarak; refah devleti ve refah devleti politikaları kavramla bağdaşlaştırılarak açıklanmaya çalışılmıştır. Türkiye'deki kimi uygulamalara yer verilmiştir. Son olarak kadınların üstlendikleri hasta ve engelli bakımı açıklanmış; Bakıma Muhtaç Özürlülerin Tespiti Ve Bakım Hizmeti Esaslarının Belirlenmesine İlişkin Yönetmelik ile hayata geçirilen evde bakım uygulamasındaki bakım ücretinin yasal çerçevesi incelenmiştir. Ayrıca pratikte yer alan örnekleri incelenerek; tez kapsamında gerçekleştirilen 9 kadın görüşmesinden örneklere yer verilmiştir yer verilmiştir.


Anahtar kelimeler: Ataerkillik, bakım emeği, ücretsiz bakım emeği, karşılıksız kadın emeği, refah devleti, yeniden üretim.

Abstract:
As women's unpaid domestic works area, including unpaid care, is the main line of this thesis. Unpaid care which had been explained with line of woman-state-social structure when unpaid care is argued the patriarchy and its lines seems the biggest reason of leaving domestic works area to women. Therefore as seems the reason of patriarchy is taken upon by women unpaid care which had been explained on appearing women's unpaid care as conceptual and in capitalism. As itself home in unpaid domestic works area and appearing as a work in home; women's responsibility in home and unpaid domestic work had been seen helpful area to explain and understand of unpaid care. When explaining women's work in private sphere, the question that why women reveal this works for the others in home had been followed. The status of women in home had been explained by some statistics. As a state intervention which interests of care; welfare state and welfare state's policies try to explain with correlating with this notion. There had been given a place some policies from Turkey. İn conclusion patient and disabled care taking upon by women had been explained; care fee in implementing care in home system's legal framework had been created.  And investigating specimens taking part in practice; specimens from realized 9 women interview within the thesis had been included in thesis.


Key words: Patriarchy, unpaid care, care, domestic works, care fee