Temettüat kayıtlarına göre 19. yüzyılın ortalarında Kumanova kazasında nüfus, yerleşim ve ekonomi
According to temettuat registers demography, settlement and economy in Kumanova county in the middle of 19th century
Yazar: ALİ ASLAN
Danışman: PROF. DR. AHMET TABAKOĞLU
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: 19. yüzyıl = 19. century ; Ekonomi = Economy ; Ekonomik durum = Economic situation ; Kent tarihi = Urban history ; Makedonya-Kumanova = Macedonian-Kumanova ; Nüfus = Population ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Temettuat Defterleri = Temettuat Registers ; Yerleşim = Settlement

Özet:
Tanzimat'ın ilanından sonra 1844-1845 yıllarında ekonomik ve siyasi nedenlerden dolayı yapılan sayımlar Temettüat defterleri adı altında kaydedilmişlerdir. Temettüat kayıtları 19. yüzyıl Osmanlı Devletinin ekonomisini ve sosyal hayatını açıklayan çok önemli verilere sahiptir. Bu kayıtlarda hane reisleri, hane reislerinin dini durumları, ödedikleri vergi çeşitleri, gelir kalemleri, mal varlıkları, hayvan çeşitleri ve sayıları gibi pek çok ayrıntı bulunmaktadır. Bu çalışmada Temettüat defterleri'ne göre Kumanova kazasının ekonomik ve sosyal durumu incelenmiştir. Bölgede yaşayan insanların nüfusu, dini durumları, meslekleri gibi sosyal durumlarının yanı sıra köyler bazında ve toplam olarak vergiler, gelir kalemleri, vergilerin gelirlere oranları gibi ekonomik veriler de sunulmuştur. Kaza genelinde ve köylerde ziraat sektörüne ait detaylı bilgiler, arazi büyüklükleri, ürün çeşitleri, gelirler ve bunlarla ilişkili vergiler incelenmiştir. Böylece ziraatin kaza ekonomisi içindeki önemi tespit edilmiştir. Ayrıca bölgede icra edilen meslekler, kiraya verilmiş dükkanlar ve işletilen çiftlikler de gelirleriyle beraber belirlenip iktisat tarihi açısından kullanılabilir bilgiler haline getirilmiştir.


Anahtar Kelimeler : Temettüat Kayıtları, Kumanova, Kumanova Tarihi,

Abstract:
The enumarations which were carried out because of politic and economic reasons after the Rescript of Gulhane were registered under the name of Temettuat Registers in 1844-1845. Temettuat Registers have very important data which explains the economic and social life of Ottoman State in 19th century. There are lots of details like the names of the family leaders, their religions, kinds of taxes they paid, incomes, (revenue items), goods, animal species and their numbers in these registers. In this work economic and social situation of Kumanova county was examined according to Temettuat Registers. Beside the demographic information and life tables of the people, some economic data was presented like taxes paid for different incomes in different rates, revenue items and rates of taxes to incomes as total of the county and on the basis of the villages. Detailed information related to agricultural sector, sizes of cultivated lands, ranges of products,  incomes and taxes related to them were examined as the total of the county and on the basis of the villages. So the importance of agriculture was determined in the county economy. Additionaly, jobs of the people, the shops rented out, and farms with their incomes were determined and rendered as usable information for economic history.


Keywords : Temettuat Registers, Kumanova, History of Kumanova,