Mide, rektum ve kolon kanserinde PET-BT'nin ve tümör belirteçlerinin prognostik önemi
Prognostic value of tumor markers and PET/CT in gastric, rectal and colon cancer
Yazar: ARZU KILIÇ GELEN
Danışman: DOÇ. DR. MURAT DİNCER
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Biyobelirteçler-tümör = Biomarkers-tumor ; Karsinoembriyonik antijen = Carcinoembryonic antigen ; Kolon neoplazmları = Colonic neoplasms ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Mide neoplazmları = Stomach neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Rektal neoplazmlar = Rectal neoplasms ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential

Özet:
Amaç: Kolorektal kanserlerde birçok biyolojik, genetik, moleküler ve doku kaynaklı prognostik faktörler mevcuttur. Bu çalışmada, mide ve kolorektal kanser (KRK)  hastalarında prognostik faktörleri değerlendirmeyi amaçladık. Ayrıca tümördeki ve/veya metastatik organdaki SUVmax değeri ve tümör belirteçleri ile yaşam süreleri arasındaki ilişki ve tümördeki SUVmax değerinin histolojik ve klinik bulgularla ilişkisini araştırmayı amaçladık. Gereç ve Yöntem: Ocak 2000-Ocak 2014 tarihleri arasında kolonoskopik ve endoskopik  biyopsi ile kanıtlanmış kolorektal ve mide kanser tanısı olan,  PET/BT'leri çekilmiş ve tümör belirteçleri bakılmış 214 hastanın klinik, patolojik ve demografik verileri retrospektif olarak incelendi. Bulgular: Hastaların 81'i kadın, 133'ü erkekti. 214 hastanın 205'i kolorektal kanser; 9'u mide kanseriydi. Kolorektal kanserli hastaların yaş ortalaması 60.6; mide kanserli hastaların yaş ortalaması 62.1 idi. Kolorektal kanser tanılı hastalarda ortalama HSK süresi 40.1 ay, ortalama GSK süresi  105.8 ay idi. Mide kanser tanılı hastalarda ise ortalama HSK süresi 4 ay, ortalama GSK süresi 19.8 ay idi. Kolorektal kanserde yaş ≥55 olması, lenfatik invazyon varlığı, metastatik lenf nodu sayısı, metastaz yeri, cerrahi sınır pozitifliği, tanı anında ve tedavi sonrası  CA19-9 yüksekliğinin GSK süresini anlamlı şekilde etkilediğini bulduk. Kolorektal kanserde PET/BT ile yapılan evrelemede kemik ve lenf nodunda SUVmax değeri ≥ 5 olanlarda anlamlı şekilde GSK süresini daha kısa bulduk. Diğer metastatik organlardaki SUVmax değerleri ile yaşam süreleri arasında anlamlı ilişki saptamadık. Tanı anındaki CEA ve CA19-9 düzeyleri ile tümördeki SUVmax değerleri arasında pozitif korelasyon saptadık ancak anlamlı düzeyde değildi. Kolorektal kanserde hastalık yanıtı ile tedavi sonrası tümördeki SUVmax düşüklüğü arasında anlamlı bir ilişki saptadık. Sonuç:  Kolorektal kanserli hastaların tedavi yanıtını değerlendirmede anatomik yanıt henüz oluşmadan metabolik yanıtın değerlendirilebilmesi ve uzak metastazların tespit edilebilmesi nedeniyle PET/BT'nin kullanılması prognozu belirlemede doğru bir yaklaşım olacaktır.

Abstract:
Objective: There are many biological, genetic, molecular, and tissue derived prognostic factors for colorectal cancers (CRCs). In this study we aimed to evaluate the prognostic factors in patients with gastric and CRCs. And also we aimed to investigate the correliation between SUVmax value in primary tumor site or metastatic region and tumor markers with disease survey, and we also studied the relationship between the SUVmax value of primary tumor and its histological or clinical findings. Material Method: 114 patients that proved to have colorectal and gastric cancer by  endoscopic or colonoscopic biopsy between January 2000 and January 2014, clinical,  pathological and demographic features rectospectively invastigated. Findings: 81 of patients  were women and 133 were men. 205 of 214 patients were CRCs, 9 patients were gastric cancers. Mean age of the colorectal cancer patients was 60.6, mean age of the gastric cancer patients was  62.1. In the cases with colorectal cancer mean disease free survıval was 40.1 months, mean overall survıval was 105.8 months. In the cases with gastric cancer mean disease free survıval was 4 months,  mean overall survıval was 19.8 months. In this study we found that  CRC patients overall survival was significantly effected by age ≥55 years, presence of lymphatic invasion, number of metastatic lymph nodes, site of metastasis, positive surgical margin, elevated CA 19-9 levels at the time of diagnosis and after treatment. Survival was significiantly shorter at the patients that; bone and lymph node is SUVmax value ≥5 in staging of colorectal cancer with PET/CT. There was no significiant relationship between other metatstatic focus  SUVmax value and survival time. We found positive correlation between the level of CEA and CA19-9 at the time of diagnosis and tümör SUVmax level but this finding was not statistically significiant. Conclusion: Usage of PET/CT would be an appropriate approach to determine prognosis in patients with  colorectal cancer for  treatment response since it allows the evaluation of metabolic response before the development of anatomic response and also allows the detection of distant  metastasis.