Prematüre doğan yenidoğanlarda nötrofil/lenfosit oranı ile respiratuvar distres sendromu arasındaki ilişki
The relationship between neutrophil/lymphocyte ratio and respiratory distress syndrome in premature newborns
Yazar: RÜMEYSA AĞIR
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH BARIŞ AKCAN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Pediatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Giriş ve Amaç: Respiratuvar distres sendromu (RDS), prematüre doğan yenidoğanlarda sık görülen solunum sıkıntısı nedenidir. Akciğer immatüritesi ve surfaktan eksikliği nedeniyle gelişen RDS ve buna bağlı oluşan komplikasyonlar, tedavi alanındaki tüm ilerlemelere rağmen, prematüre bebekler için önemli bir problem olmaya devam etmektedir. RDS gestasyon haftası, doğum ağırlığı, antenatal steroid, enfeksiyon gibi prenatal ve postnatal birçok faktörden etkilenmektedir. Çalışmamızın amacı prematüre doğan ve RDS tanısı ile yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatırılan bebeklerde nötrofil lenfosit oranı (NLO) ve ilişkili diğer hematolojik parametrelerin RDS'nin ciddiyeti, RDS tedavisinde kullanılan endotrakeal surfaktan sayısına etkisi, mekanik ventilatörde kalış süresi, mortalite, morbidite ve prognoz üzerine etkisini araştırmaktır.
Gereç ve Yöntem: 01.01.2020 ve 30.06.2023 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversite Hastanesi'nde prematüre doğan ve yenidoğan yoğun bakım ünitesinde RDS tanısıyla izlenen gestasyon haftası 37 0/7 altında olan toplam 215 olgu retrospektif olarak incelendi. Gestasyonel yaş annenin son adet tarihine göre hesaplandı. RDS tanısı klinik belirtilere (takipne, siyanoz, inleme ve interkostal retraksiyonlar) ve radyolojik bulgulara (retikülogranüler buzlu cam görünümü, akciğer havalanması ve kompliyansında yetersizlik ile hava bronkogramları) göre konuldu. Olgular surfaktan tedavisi almayanlar, bir kez surfaktan tedavisi alanlar ve birden fazla surfaktan tedavisi alanlar olmak üzere üç gruba ayrıldı. NLO ve ilişkili diğer hematolojik  parametreler  için doğumdan sonra ilk 24 saat içinde (ilk ölçüm) ve yaşamın ilk 72 saatinde (ikinci ölçüm) olgulardan gönderilmiş olan hematolojik veriler tarandı  ve gruplar arasında karşılaştırmalı olarak değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmaya toplam 215 olgu alındı. Surfaktan tedavisi almayan 117 olgu, bir kez surfaktan tedavisi alan 65 olgu ve birden fazla surfaktan tedavisi alan 33 olgu saptandı. Grupların cinsiyet açısından aralarında fark yoktu (p=0,835). Gestasyonel hafta ortalaması surfaktan tedavisi almayan, bir kez surfaktan tedavisi alan ve birden fazla surfaktan tedavisi alan grupta sırasıyla 32,82±2,45 hafta, 29,80±3,51 hafta ve 29,12±3,32 hafta saptandı. Birden fazla surfaktan tedavisi alan grupta diğer gruplara göre ortalama gestasyon haftası daha düşüktü (p<0,001). Doğum ağırlığı ortalaması ise surfaktan tedavisi almayan grupta 1927,95±579,71 gram, bir kez surfaktan tedavisi alan grupta 1435,62±633,91 gram ve birden fazla surfaktan tedavisi alan grupta 1266,06±602,20 gram bulundu. Doğum ağırlığı ortalamasının birden fazla surfaktan tedavisi alan grupta daha düşük olduğu ve gruplar arasında anlamlı fark olduğu (p=<0,001) görüldü. İlk 24 saatte alınan hemoglobin (p=0,006), hematokrit (p=0,016), trombosit sayısı (p<0,001), eozinofil oranı (p=0,002), kan gazı pH değerleri (p=0,001) ve HCO3 (p=0,002) düzeyleri için surfaktan tedavisi almayanlar ile bir kez surfaktan tedavisi alan gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı düzeyde fark bulundu.  Surfaktan tedavisi almayanlar ve birden fazla surfaktan tedavisi alan grup arasında da trombosit sayısı, absolü lenfosit sayısı (ALS), kan gazı pH değerleri  ve kan gazı HCO3 düzeylerinde anlamlı fark bulundu. İlk 24 saatte alınan beyaz küre sayısı, absolü nötrofil sayısı (ANS), NLO, monosit sayısı, ortalama trombosit hacmi (MPV) ve trombosit / lenfosit oranı (TLO) düzeyleri açısından her üç grup için anlamlı fark bulunmadı. Surfaktan tedavisi  alma durumunu öngörmede en başarılı parametrenin ilk 24 saatte bakılan  trombosit sayısı olduğu tespit edildi (p<0,001).
Sonuç: Bu çalışmada olguların ortalama NLO değerleri açısından doğumda ve yaşamın ilk 72 saatinde alınan kontrol hemogramda gruplar arasında prognoz ve komplikasyon gelişimi açısından anlamlı fark bulunmadı. Bu durum en küçüğü 23 0/7 gestasyonel haftada en büyüğü 36 6/7 gestasyonel haftada doğan pretermleri içeren daha geniş gestasyonel hafta aralığını içermesi olabilir. Bu çalışmada doğumdan sonra ilk 24 saat içinde bakılan trombosit sayılarının , surfaktan tedavisi almayan bebeklerde anlamlı olarak daha yüksek olduğunu (253,487±70,985x103/μL'e karşılık bir kez surfaktan tedavisi alanlarda 212,169±69,398x103/μL ve birden fazla surfaktan tedavisi alanlarda 184,787±78,339x103/μL) ve uygulanan sürfaktan tedavi sayısı arttıkça ortalama trombosit sayısının da azaldığını bulduk (p<0,001). Bu çalışmada eozinofil oranı, sürfaktan tedavisi almayanlarla bir kez sürfaktan tedavisi alanlar arasında anlamlı farklı bulundu. Surfaktan tedavisi almayan grupta ortalama eozinofil oranı daha yüksekti (2,86±3,60'e karşılık bir kez surfaktan tedavisi alanlarda 1,55±1,66 ve birden fazla surfaktan tedavisi alanlarda 1,77±2,17) (p=0,002). Bu bulgular RDS'ye klinik yaklaşımda farklılığa yol açabilir ve olguların takibinde klinisyene yardımcı olabilir. Çalışmamızın kısıtlılıkları retrospektif tasarım ve belirli sayıda yenidoğan ile tek merkezli bir çalışma olmasıdır. Bu nedenle, çalışmamızdan çıkarılan sonuçlar daha büyük bir örneklem büyüklüğü ile test edilmelidir. RDS yaklaşımda NLO ve ilişkili hematolojik parametrelerin değerlendirilmesi prospektif yeni çalışmalara ışık tutabilir.

Abstract:
Introduction and Objective: Respiratory distress syndrome (RDS) is a common cause of respiratory distress in newborns born prematurely. RDS and related complications, which develop due to lung immaturity and surfactant deficiency, continue to be an important problem for premature infants despite all advances in the field of treatment. RDS is affected by many prenatal and postnatal factors such as gestational week, birth weight, antenatal steroids and infection. The aim of our study was to investigate the effect of neutrophil lymphocyte ratio (NLR) and other related hematologic parameters on the severity of RDS, the effect of the number of endotracheal surfactants used in the treatment of RDS, the duration of mechanical ventilator stay, mortality, morbidity and prognosis in infants born prematurely and hospitalized in the neonatal intensive care unit with the diagnosis of RDS.
Materials and Methods: Between 01.01.2020 and 30.06.2023, a total of 215 cases with a gestational age below 37 0/7 weeks who were born premature in Aydın Adnan Menderes University Hospital and followed up in the neonatal intensive care unit with a diagnosis of RDS were retrospectively analyzed. Gestational age was calculated according to the mother's last menstrual period. The diagnosis of RDS was based on clinical symptoms (tachypnea, cyanosis, moaning and intercostal retractions) and radiologic findings (reticulogranular ground glass appearance, inadequate lung ventilation and compliance and air bronchograms). The patients were divided into three groups: those who did not receive surfactant treatment, those who received surfactant treatment once and those who received surfactant treatment more than once. For NLR and other related hematologic parameters, hematologic data sent from the patients within the first 24 hours after birth (first measurement) and the first 72 hours of life (second measurement) were screened and evaluated comparatively between the groups.
Results: A total of 215 patients were included in the study. There were 117 patients who did not receive surfactant treatment, 65 patients who received surfactant treatment once and 33 patients who received more than one surfactant treatment. There was no difference between the groups in terms of gender (p=0.835). The mean gestational weeks were 32.82±2.45 weeks, 29.80±3.51 weeks and 29.12±3.32 weeks in the groups who did not receive surfactant treatment, received surfactant treatment once and received more than one surfactant treatment, respectively. The mean gestational week was lower in the group receiving more than one surfactant treatment compared to the other groups (p<0.001). Mean birth weight was 1927.95±579.71 grams in the group receiving no surfactant treatment, 1435.62±633.91 grams in the group receiving surfactant treatment once and 1266.06±602.20 grams in the group receiving more than one surfactant treatment. The mean birth weight was lower in the group receiving more than one surfactant treatment and there was a significant difference between the groups (p=<0.001). Hemoglobin (p=0.006), hematocrit (p=0.016), platelet count (p<0.001), eosinophil ratio (p=0.002), blood gas pH values (p=0.001) and HCO3 (p=0.002) levels obtained in the first 24 hours were statistically significantly different between the groups that did not receive surfactant treatment and the groups that received surfactant treatment once.  Significant differences were also found in platelet count, absolute lymphocyte count (ALC), blood gas pH values and blood gas HCO3 levels between those who did not receive surfactant treatment and those who received more than one surfactant treatment. There were no significant differences in white blood cell count, absolute neutrophil count (ANC), NLO, monocyte count, mean platelet volume (MPV) and platelet to lymphocyte ratio (TLR) levels in the first 24 hours for all three groups. The platelet count in the first 24 hours was the most successful parameter in predicting the status of receiving surfactant therapy (p<0.001).
Conclusion: In this study, no significant difference was found between the groups in terms of prognosis and development of complications in terms of mean NLO values at birth and in control haemograms obtained in the first 72 hours of life. This may be due to the wider range of gestational weeks including preterms born at 23 0/7 gestational weeks and 36 6/7 gestational weeks. In this study, we found that the platelet counts measured within the first 24 hours after birth were significantly higher in infants who did not receive surfactant treatment (253.487±70.985x10 3/μL versus 212.169±69.398x10 3/μL in those who received surfactant treatment once and 184.787±78.339x103/μL in those who received more than one surfactant treatment) and the mean platelet count decreased as the number of surfactant treatments increased (p<0.001). In this study, eosinophil ratio was found to be significantly different between those who did not receive surfactant treatment and those who received surfactant treatment once. The mean eosinophil ratio was higher in the group that did not receive surfactant treatment (2.86±3.60 versus 1.55±1.66 in those who received surfactant treatment once and 1.77±2.17 in those who received more than one surfactant treatment) (p=0.002). These findings may lead to a difference in the clinical approach to RDS and may help clinicians in the follow-up of patients. The limitations of our study are its retrospective design and the fact that it was a single-centre study with a certain number of newborns. Therefore, the conclusions drawn from our study should be tested with a larger sample size. Evaluation of NLO and related haematological parameters in the RDS approach may shed light on prospective new studies.