Sıçanlarda karaciğer enzimleri üzerine civa klorürün etkileri
The effects of mercuric chloride on liver enzymes in rats
Yazar: AYDIN ÇEVİK
Danışman: Y.DOÇ.DR. KORKUT SÜLEYMAN TEKELİ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1997
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Böbrek = Kidney ; Cıva klorür = Mercuric chloride ; Enzimler = Enzymes ; Karaciğer = Liver

Özet:
Bu çalışmada sıçanlarda canlı ağırlık ve yem tüketimi değerleri, se rum AST, ALT ve ALP düzeyleri ve histopatolojik bulguların ışığı altında civa klorürün etkileri incelenmiştir. Bu amaçla DETAE'de üretilen 250- 350 g. arasında canlı ağırlığa sahip 45 adet Wistar albino soyu genç eriş kin erkek sıçanlar kullanıldı. Sıçanlar biri kontrol diğerleri deneme grup ları olmak üzere 3 gruba ve sonra da kendi içinde her biri 5 adet sıçan içe ren 3 altgruba ayrıldı ve standart kafeslere yerleştirildiler. Sıçanlar 7 günlük deneme süresi boyunca standart pellet yemle "ad libidum" beslendi ler. Çalışmanın 2., 3., 5. ve 6. günlerinde, deneme gruplarındaki sıçanlara, sırasıyla, kg vücut ağırlığına 0.5 mg. ve 1 mg. dozlarında civa klorür i.p. yolla enjekte edildi. Kontrol grubundaki sıçanlara ise eşdeğer dozda NaCl çözeltisi verildi. Çalışma süresi boyunca her gün tartılan ve yem tüketim leri hesaplanan sıçanlardan 1., 4. ve 7. günlerde kuyruk veni kesilerek kan örnekleri toplandı ve serum AST, ALT ve ALP düzeyleri saptandı. Çalış manın son gününde elde edilen doku örnekleri histolojik açıdan incelendi. Canlı ağırlık ve yem tüketimi düzeylerinin kontrol grubunda hafifçe artmasına karşın deneme gruplarında anlamlı bir şekilde azaldığı gözlendi. Kontrol grubunda 246.30 g. olan ilk gün canlı ağırlık düzeyi, 7. günde 256.50 g. 1. deneme grubunda 240.00 g. olan ilk gün düzeyi, 7. günde 232.53 g. 2. deneme grubunda 239.67 g. olan ilk gün canlı ağırlık düzeyi, 7. günde 211.13 g. olarak tespit edildi. Kontrol grubunda 17.00 g. olan ilk gün yem tüketimi düzeyi, 7. günde 22.00 g. 1. deneme grubunda 18.67 g. olan ilk gün düzeyi, 7. günde 14,33 g. 2. deneme grubunda 14.33 g. olan ilk gün yem tüketimi düzeyi 7. günde 6.33 g. olarak saptandı.Tüm gruplar gözönüne alındığında canlı ağırlık düzeyi bakımından 2. deneme grubunda l.ve 7. günler arasında p<0.01 düzeyinde anlamlı bir farklılık bulunurken kontrol ve 2. deneme grupları arasında 4. gün p<0.01, 7. gün p<0.001 düzeyinde anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Serum AST düzeylerinin l.ve 7. gün değerleri ise şöyle oldu: Kont rol grubunda l.gün 138.80 IU/L, 7. gün 146.87 IU/L, 1. deneme grubunda l.gün 157.80 IU/L, 7. gün 179.80 IU/L, 2. deneme grubunda l.gün 118.00 IU/L, 7. gün 212.67 IU/L. Serum ALT düzeylerinin l.ve 7. gün değerleri ise şöyle gerçekleşti: Kontrol grubunda l.gün 74.27 IU/L, 7. gün 59.93 IU/L, 1. deneme gru bunda l.gün 73.40 IU/L, 7. gün 51.13 IU/L, 2. deneme grubunda l.gün 75.33 IU/L, 7. gün 34.07 IU/L. Serum ALP düzeylerinin l.ve 7. gün değerleri ise aşağıdaki şekilde tespit edildi: Kontrol grubunda l.gün 288.00 IU/L, 7. gün 243.53 IU/L, 1. deneme grubunda l.gün 327.47 IU/L, 7. gün 224.3 IU/L, 2. deneme gru bunda l.gün 309.13 IU/L, 7. gün 170.07 IU/L. Tüm hayvanlar ele alındığında serum AST düzeyi 1. deneme grubun da l.ve 7. günler arasında p<0.01, 2. deneme grubunda p<0.001, serum ALT düzeyi 1. deneme grubunda p<0.01, 2. deneme grubunda p<0.001, se rum ALP düzeyi kontrol grubunda p<0.01, 1. deneme grubunda l.ve 4. günler arasında p<0.01 ve l.ve 7. günler arasında p<0.001 düzeyinde anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Işık mikroskobu incelemelerinde, kontrol grubundaki sıçanların ka raciğer ve böbrek dokuları normal yapılarındayken 2. deneme grubunda daha yoğun olacak şekilde karaciğer sinüzoidlerinde genişlemelere ve hepatositlerde hidropik dejenerasyona, böbrek tubuluslarında dilatasyona, izometrik vakuolizasyoria, fıbrozise, fırçamsı kenar kaybına rastlanmıştır. Tüm sonuçlar değerlendirildiğinde, civa klorürün nefrotoksik ve hepatotoksik bir ajan olarak başta insanlar olmak üzere canlıların sağlığını tehdit eden tehlikeli bir çevre kirliliği etkeni olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
In this study the effects of mercuric chloride were investigated in rats in the light of their body weights and consumption of food, the levels of serum AST, ALT and ALP and histopathological findings. For this purpose, we used 45 male Wistar albino young adult rats weighing 250- 350 g. The study rats were obtained from DETAE. The rats were first divided into 3 groups, one control group and two experimental groups. Then, these groups were divided into subgroups, each of which consisted of 5 rats. All the rats were housed in standard cages. They were fed ad libidum for 7 days of experiment, with standard pellet food. On the 2nd, 3rd, 5th and 6th days of the study, two experimental groups were injected intraperitoneal^ with mercuric chloride 0,5 mg./kg. body weight and 1 mg./kg. body weight, respectively. Control group received the equal volume of saline alone. Their body weights and food consumption were recorded every day. Blood samples were collected by cutting tail veins on the 1st, 4th and 7th days and serum AST, ALT and ALP levels were determined. Tissue samples which were obtained on the last day of the experiment were histological examined. Significant decreases were noted in weight and consumption in the experimental groups versus slight increases in the control group. Body weights of control rats on day I and day 7 were 246.30 g. and 256.50 g., respectively. Weights were measured as 240.00 g. and 211.13 g. İn the first and second experiment groups on day 1 and day 7, respectively. In the control group daily food consumption increased form 17.00 g. to 22.00 g., whereas it decreased from 1867 g. to 14.33 g., and from 14.33 g. To 6.33 g. In the first and second experiment groups on day 1 and day 7, respectively. Considering all groups, a significant difference (p<0.01) in terms of body weights was found in the 2nd experiment group between day 1 and day 7. Significant differences between the control and 2nd experiment groups were observed for day 4 and day 7 (p<0.01 and p<0.001, respectively). The 1st and 7th day levels of serum AST levels as follows: In the control group it was 138.80 IU/L on the 1st day and 146.87 IU/L on the 7th day; in the 1st experiment group, 157.80 IU/L on the 1st day and 179.80 IU/L on the 7th day; and in the 2nd experiment group, 118.00 IU/L on the 1st day and 212.67 IU/L on the 7th day. The 1st and 7th day levels of serum ALT levels were as follows: In the control group, 74.27 IU/L on the 1st day and 59.93 IU/L on the 7th day; in the 1st experiment group, 73.40 IU/L on the first day and 51.13 IU/L on the 7th day; and in the second experiment group, 75.33 IU/L on the 1st day and 34.07 IU/L on the 7th day. Considering all animals, there were significant differences in serum AST levels between the 1st and 7th day in the 1st (p<0.01) and 2nd experiment groups (p<0.001); in serum ALT level, in the 1st (p<0.01) and 2nd (p<0.001) experiment groups; in serum ALP level, in the control group (p<0.01) and in the 1st experiment group between the 1st and 4th days (p<0.01) and between the 1st and 7th days (p<0.001). In light microscopic examinations while liver and kidney tissues of the rats in the control group were in normal structure, specimens of the 2nd experiment group exhibited enlargement of the liver sinusoids, hydropic degeneration in hepatocytes, dilatation of kidney tubulus, isometric vacuolization, fibrosis and loss of brush borders in the kidney. When all results were evaluated, it has been concluded that mercuric chloride is a nephrotoxic and hepatotoxic agent and thus is a dangerous agent which causes environment pollution and which threatens all living things, primarily human beings.