Beton basınç dayanımının birleştirilmiş tahribatsız yöntemlerle belirlenmesi
Determining concrete compressive strength by combined non-destructive methods
Yazar: ŞİNASİ BİNGÖL
Danışman: DOÇ. DR. AHMET ÇAVDAR
Gümüşhane Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Beton, günümüz yapı teknolojisinde en çok kullanılan yapı malzemesidir. Özellikle ülkemizde yapı sektöründe oldukça yaygın kullanım alanına sahiptir. Betonun homojen olmayan yapısı nedeniyle dayanımının ve kalitesinin yerinde kontrol edilmesi oldukça zordur. Bu anlamda, betonun mekanik özelliklerinin kontrol altında tutulabilmesi için tahribatsız yöntemler kullanılabilmektedir. Ancak bu yöntemler de kullanılabilirliğinin yanında yanıltıcı sonuçlar verebilmektedir. Bu yanıltıcı sonuçları azaltabilmek için tahribatlı ve gerçeğe yakın sonuçlar veren yöntemlerle desteklenerek tahribatsız yöntemlerin doğruluğunun artırılması gerekmektedir.
Bu çalışmanın amacı, çeşitli karakteristik dayanımlara sahip betonların kontrollerini tahribatlı ve tahribatsız muayene yöntemleriyle belirleyerek, betonun basınç dayanımları ile Schmidt geri tepme değeri ve ultrasonik dalga hızları arasında yeni ilişkiler kurmaktır. Bu amaca yönelik, 150x150x150 mm3 boyutlarında 101 beton numunesi hazırlanmıştır. 7 ve 28 gün kür edildikten sonra, tahribatsız yöntemlerden Schmidt geri tepme ve ultrases dalga hızı deneyleri uygulanmıştır. Daha sonra bu numuneler basınç cihazında kırılarak basınç dayanımları belirlenmiştir. Ultrases dalga hızı, Schmidt geri tepme değeri ve basınç dayanımı arasında çoklu regresyon analizi yapılarak yeni formülasyonlar ve abak elde edilmiştir. Bu numunelerin, 90 ve 180 gün sonunda yerinde tahribatsız deney ölçümleri yapılarak, 28 günlük deney sonuçlarıyla karşılaştırılmıştır. Ayrıca mevcut yapılardan karot numuneler alınarak elde edilen formül ve abağın uygunabilirliği ve doğruluğu araştırılmıştır. 
Dört bölümden oluşan bu çalışmanın birinci bölümünde betonun yerinde dayanımı üzerine kısa bir giriş yapılmıştır. Kullanılan malzemeler ve gerçekleştirilen deneylere ikinci bölümde yer verilerek, bulgular ve irdelemeler üçüncü bölümde tartışılmıştır. Son bölümde ise sonuçlar ve öneriler bir kez daha vurgulanarak çalışma tamamlanmıştır. 
Çalışmadan elde edilen en önemli bulgular özetlenecek olursa; elde edilen denklemler ve abak yardımıyla beton dayanımı tahribatsız olarak % 85 doğruluk oranıyla belirlenebilmektedir. Abak yardımıyla yüksek dayanımlı numuneler için % 1.6 hata oranı tespit edilmiştir. Karot numuneler üzerinde yapılan tahribatsız deneylerde ise % 7.3 hata oranı belirlenmiştir. Bu sonuçlar, tahribatsız testlerin, yerinde beton dayanımını belirlemek için çok iyi bir alternatif olduğunu göstermektedir.

Anahtar kelimeler: Beton dayanımı, Birleştirilmiş yöntem, Schmidt çekici, Tahribatsız 
test yöntemleri, Ultrases dalga hızı

Abstract:
The concrete is the most widely used construction materials at nowadays construction technology. Especially has a quite wide area of the building industry in our country. Due to concrete is a un-homogeneous material, the strength of concrete cannot be achieved at the site. In this sense, to control the mechanical properties of concrete in the site, non-destructive test methods can be used. They are useful for having no damage on concrete, however these test results sometimes gives deceptive results. To reduce these deceptive results, it was supported destructive test method to increase the accuracy of non-destructive methods (NDT).
The purpose of this study, determining the a variety of characteristic strengths of concretes? controls with destructive and non-destructive testing methods, establish new relations compressive strength of concrete with the Schmidt rebound value and between the ultrasonic wave velocities. For this purpose, 101 concrete samples were prepared cube dimensions 150x150x150 mm3. After 7 and 28 days curing, Schmidt rebound and ultrasonic wave velocity tests were applied from non-destructive testing methods. Then the compressive strength of these samples was measured by breaking in the pressure device. New formulations and graph were obtained by doing a multiple regression analysis between ultrasonic wave velocity, Schmidt rebound number and compressive strength. These samples were measured NDTs at the end of 90 and 180 days at the site, compared 28 days test results. Furthermore, it was investigated the applicability and accuracy of obtaining formula and graph by taking core samples from present structures.
In the first chapter of this study consisting of four chapters, it is introduced shortly to subject of concrete' s strength at the site. Material properties and experiments are given in second chapter, in the third chapter, the findings and considerations are discussed. After important conclusions and suggestions are emphasized in the last chapter, the study is completed.
If the most important findings obtained from the study are summarized; the concrete strength can be determined by obtaining formulas as a non-destructive with an accuracy rate of 85%  via formulas. It was obtained deviation 1.6% of high strength samples by the graph and 7.3% in the NDTs of the core specimens. These test results show that, NDTs are very good alternative for determining concrete strength at the site.

Keywords: Concrete strength, Combined method, Schmidt hammer, Non-destructive test 
method, Ultrasonic wave velocity