Futbolda ağ bilimi ile taktiksel çözümleme: 2019-2020 sezonu Türkiye süper liginden takım örneği
Tactical solution with network science in soccer: Example of team Turkish super league from 2019-2020
Yazar: ABDULLAH KARTOĞLAN
Danışman: DOÇ. DR. HALİL ORBAY ÇOBANOĞLU
Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Spor = Sports
Dizin: Futbol = Football ; Futbol ligleri = Soccer leagues ; Futbolcular = Football players ; Spor = Sports ; Spor müsabakaları = Sport competitions ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Araştırmanın amacı: Bu çalışmanın amacı, ağ bilimi yaklaşımı kullanarak Türkiye Süper Liginde bulunan bir takımın taktiksel çözümlemesini yapmaktır. 
Yöntem: Çalışmada Türkiye süper ligindeki bir takımın 2019-2020 sezonundaki 34 maçına ait pas verileri kullanılmıştır. Maçlara ait veriler kulübün yetkililerinden izin alınarak kulübün maç verilerinin kaydedildiği data kaynağından alınmıştır. Çalışma kapsamında pas ağları aracılığıyla ağ bilimi kümeleme analizi ölçülerinden modülarite ölçüsü kullanılarak taktiksel çözümleme yapılmıştır. Taktiksel çözümleme içerisinde maç sonucu, atılan gol ve yenilen gol değişkenleri modülarite ölçüsü ile çözümlenmiştir. Kümeleme analizi ve modülarite katsayıları Nodexl programı aracılığıyla yapılmış olup, yaygın olarak kullanılan clause-newman-moore algoritması kullanılmıştır. Modülarite değerleri ve gol istatistikleri SPSS 26 paket programı aracılığıyla korelasyon analizleri yapılmıştır.
 Bulgular: Modülarite ve atılan gol değişkeni arasındaki korelasyon katsayısı -0,11 olarak hesaplanmıştır. Negatif yönlü bu ilişki hipotezimizi doğrulamakta ancak istatistiksel açıdan sıfır hipotezi (yokluk hipotezi) reddedilemediğinden ilişki doğrulanmamıştır. Aynı şekilde toplam gol ve modülarite arasında korelasyon katsayısı 0,20 (zayıf ilişki) olarak hesaplansa da istatistiksel açıdan bu ilişki doğrulanamamıştır. Araştırmamıza konu olan takımın yediği goller ve modülarite arasında korelasyon katsayısı 0,40 olarak hesaplanmış olup, bu iki değişken arasında aynı yönlü orta düzeyde bir ilişki vardır p=0,008<0,01. Modülarite değeri bize takımın taktiksel anlayışı ve gole giden yol açısından bir bilgi vermektedir. İkinci hipotezimiz yenilen gol ve modülarite değeri arasında aynı yönlü ve orta düzeyde bir ilişki görülmüştür.
Sonuç: Çalışmamızın sonuçları da göstermektedir ki pas ağ analizini yapmış olduğumuz takımın sezon boyunca yediği gollerle, ağ yapısının bir ilişkisi olduğu hesaplanmıştır. Yapılan bu çalışmada bir takımın bir sezon boyunca oynadığı maçlar göz önüne alınmıştır. Fakat tüm lig veya daha çok takımın katılarak yapılacağı analizler bu alanda daha önemli gelişmeler ortaya çıkaracağı ve literatüre katkı sağlayacağı düşünülmektedir. 
Anahtar kelimeler: Futbol, Kümeleme analizi, Modülarite, Pas ağı, Süper Lig

Abstract:
Purpose of the research: The aim of this study is to make a tactical analysis of a team in the Turkish Super League using a network science approach.
Method: In the study, the pass data of 34 matches in a season of a team in the Turkish Super League were used. The data of the matches are taken from the data source where the match data of the club is recorded, with the permission of the club's officials. Within the scope of the study, tactical analysis was carried out by using the modularity measure, one of the network science clustering analysis measures, through pas networks. In the tactical analysis, the variables of the match result, the goals scored and the goals conceded are analyzed with the modularity measure. Cluster analysis and modularity coefficients were made through the Nodexl program, and the widely used clause-newman-moore algorithm was used. Correlation analyzes of modularity values and goal statistics were performed using SPSS 26 package program.
 Results: The correlation coefficient between modularity and the variable of goals scored was calculated as -0.11. This negative relationship confirms our hypothesis, but the relationship was not confirmed because statistically the null hypothesis (absence hypothesis) could not be rejected. Likewise, although the correlation coefficient between total goals and modularity was calculated as 0.20 (weak relationship), this relationship could not be confirmed statistically. The correlation coefficient between the goals conceded by the team, which is the subject of our research, and modularity was calculated as 0.40, and there is a moderately similar relationship between these two variables, p=0.008<0.01. The modularity value gives us an insight into the tactical understanding of the team and the path to the goal. Our second hypothesis is that there is a similar and moderate relationship between goals scored and modularity value.
Conclusion: These results show that the importance of the passing net in football is increasing day by day. The results of our study show that there is a relationship between the goals conceded by the team, which we have done the pass net analysis, and the net structure during the season. In this study, the matches of a team in a season are considered. However, it is thought that the analyzes that will be made with the participation of the whole league or more teams will reveal more important developments in this field and contribute to the literature.
Keywords: Football, Cluster analysis, Modularity, Passing network, Super League