Destinasyon markalaşmasında gastronomi turizminin etkisinin incelenmesi: İzmir ili örneği
Investigation of the effect of gastronomy tourism on destination branding: The case of Izmir province
Yazar: CİHAT KARSLI
Danışman: PROF. DR. AYKAN CANDEMİR
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts ; Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Destinasyon = Destination ; Gastronomi = Gastronomy ; Marka = Brand ; Markalaşma = Branding ; Mutfak turizmi = Culinary tourism ; Pazarlama = Marketing ; Turizm = Tourism ; İzmir = Izmir

Özet:
Gastronomi ve gastronomik ürünler özellikle son yıllarda destinasyonların pazarlanmasında giderek daha yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu bağlamda destinasyonların pazarlanmasında bir kentin yerel mutfağı, yemek kültürü ve gastronomik kimliği yerli ve yabancı ziyaretçileri kente çekebilmektedir. Destinasyonlar böylelikle tanınmakta, farklılaşmakta ve benzer diğer destinasyonlardan ön plana çıkabilmektedir. Dolayısıyla daha çok yerli ve yabancı ziyaretçilerin ilgisini çekebilen destinasyonlar markalaşma yolunda ilerlemektedir. Destinasyon markalaşması sonucunda kentin, bölgenin ve ülkenin ekonomisine de katkıda bulunulmaktadır.
Türkiye farklı kültürlerin bir arada yaşadığı ve bu sayede her bir kentinin kendine özgü mutfağa sahip olduğu bir ülkedir. Her bir destinasyonun gastronomik kültürü farklıdır. Dolayısıyla Türkiye, gastronomi turizmi anlamında yeterli çekiciliğe sahip ülkeler arasında yer almaktadır. İzmir kenti de tarihi boyunca farklı kültürlerin var olduğu ve bu farklı kültürlerin kaynaşması sonucunda da kendine özgü bir mutfağa sahip olmuş Türkiye'nin üçüncü büyük kenti konumundadır. Gastronomi ve gastronomi turizmi açısından oldukça elverişli ve çekici bir destinasyondur. İzmir destinasyonu kitle turizmi bağlamında yerli ve yabancı ziyaretçilerin yoğun ilgisini çekebilen markalaşmış bir destinasyon olarak kabul edilmektedir. İzmir destinasyonu için kitle turizmine en uygun alternatif olan gastronomi turizminin destinasyon markalaşmasındaki etkisini değerlendirmek ve bu bağlamda önerilerde bulunmak gastronomi turizmin gelişimine katkıda bulunulacağı düşünülmektedir. 
Bu amaçla, tez çalışmasında nicel araştırma kapsamında İzmir kentini ziyaret eden yerli ve yabancı turistlerle talep yönlü yüzyüze anket çalışması yapılmıştır. Nitel araştırma kapsamında ise yarı-yapılandırılmış görüşmeler ile arz yönlü bir paydaş analizi gerçekleştirilmiştir. Hem nicel hem de nitel araştırmalar sonucunda elde edilen verilerin analizleri gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda destinasyon markalaşmasında gastronomi turizminin etkisi kanıtlanmış fakat bu etkinin İzmir'de günümüzde yeterli düzeyde ve güçlü olmadığı ortaya çıktığından İzmir için gastronomi turizminin geliştirilmesine yönelik değerlendirmelerde ve önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Gastronomy and gastronomic products have been increasingly used in the marketing of destinations, especially in recent years. In this context, the local cuisine, food culture and gastronomic identity of a city can attract local and foreign visitors to the city in the marketing of destinations. Thus, destinations are recognized, differentiated and can stand out from other similar destinations. Therefore, destinations that can attract the attention of more domestic and foreign visitors are on the way to branding. As a result of destination branding, it also contributes to the economy of the city, region and country.
Turkey is a country where different cultures live together and each city has its own unique cuisine. The gastronomic culture of each destination is different. Therefore, Turkey is among the countries with sufficient attractiveness in terms of gastronomic tourism. The city of Izmir is the third largest city in Turkey, where different cultures have existed throughout its history and has had a unique cuisine as a result of the fusion of these different cultures. It is a very convenient and attractive destination in terms of gastronomy and gastronomy tourism. İzmir destination is accepted as a branded destination that can attract intense attention of domestic and foreign visitors in the context of mass tourism. It is thought that evaluating the effect of gastronomy tourism, which is the most suitable alternative to mass tourism for the Izmir destination, on the branding of the destination and making suggestions in this context will contribute to the development of gastronomy tourism.
For this purpose, a demand-side face-to-face survey was conducted with domestic and foreign tourists visiting the city of Izmir within the scope of quantitative research in the thesis study. Within the scope of the qualitative research, a supply-side stakeholder analysis was carried out with semi-structured interviews. The analysis of the data obtained as a result of both quantitative and qualitative research was carried out. As a result of the research, the effect of gastronomy tourism on destination branding has been proven, but since it has been revealed that this effect is not sufficient and strong in İzmir today, evaluations and suggestions have been made for the development of gastronomy tourism for İzmir.