Üstün ve normal çocukların yaratıcı ve eleştirel düşünme düzeylerinin incelenmesi
The research of creativity and critical thinking levels of gifted and normal children
Yazar: S. SEDA BAPOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SERAP EMİR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Üstün Zekalılar Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Yaratıcı düşünce = Creative thinking ; Çocuklar = Children ; Üstün yetenek = Gifted ; Üstün yetenekli çocuklar = Gifted children

Özet:
Bu araştırmanın amacı, üstün zekalı ve normal çocukların yaratıcı ve eleştirel düşünme düzeylerini belirlemek amacıyla Bilim Sanat Merkezlerinde ve ilköğretim okullarında eğitim alan 5.,6.,7.,8., sınıf öğrencilerin; yaşı, cinsiyeti, sosyo-ekonomik düzeyini test ederek ortaya koymaktır. Araştırma 2008?2009 öğretim yılı içinde Ankara ve İstanbul illerinde ait 6 ilköğretim okulu ve Bilim Sanat Merkezlerinde toplam 439 öğrenciden oluşmuştur.Araştırmada, eleştirel düşünme düzeylerini ölçmek amacıyla Cornell Eleştirel Düşünme Testi Düzey X, yaratıcılıklarını ölçmek için ise Torrance Yaratıcı Düşünme Şekil ve Sözel Testi A formu uygulanmış olup, öğrencilerin yaş, cinsiyet ve sosyo ekonomik düzeylerini belirlemek amacıyla hazırlanan bir bilgi formu kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde aritmetik ortalama, standart sapma ve `'t'' testi kullanılmıştır.Araştırmanın sonucunda elde edilen bulgular şöyle özetlenebilir:1.Torrance Yaratıcı Düşünme Testinin Sözel formdan elde edilen bulgulara göre akıcılık, esneklik ve orijinallik toplamına göre üstünler lehine p< .01 manidarlık düzeyinde, Torrance Yaratıcı Düşünme Testinin Şekilsel alt boyutlarının tümünden aldıkları puanlar p< .01 manidarlık düzeyinde üstünler lehine farklılaştığı görülmektedir.2.Cornell Eleştirel Düşünme Testinin Varsayım alt boyutu dışında p< .01 manidarlık düzeyinde üstün zekaya sahip olan öğrencilerin lehine farklılaştığı görülmektedir.3.Torrance Yaratıcı Düşünme Testinin Sözel ve Şekilsel formun alt boyutların toplamlarından genel olarak aldıkları puanlar açısından cinsiyet üzerinde anlamlı bir farklılık görülmezken, sosyo-ekonomik duruma göre; orta sosyo-ekonomik düzeydekilere daha yüksek puan elde ettikleri, anne-baba eğitim durumunun, yaş, sınıf değişkeni, kardeş sayısının ve başarı algısının yaratıcılık puanlarının belirlenmesinde etkili olduğu bulunmuştur.4.Cornell Eleştirel Düşünme Testinden elde edilen puanlar çeşitli değişkenlere göre incelendiğinde; alt boyutlarından aldıkları puanlar açısından cinsiyet üzerinde anlamlı bir fark bulunmazken, sosyo- ekonomik durumdan, anne-baba eğitim durumundan, yaş, sınıf değişkeninden, kardeş sayısından ve başarı algısından elde edilen puanlar üzerinde etkili olduğu bulunmuştur.5.Torrance Yaratıcı Düşünme Testinin Sözel Yaratıcılık ile Eleştirel Düşünme arasında yüksek ve doğru bir orantılı olduğu, Şekilsel Yaratıcılık ile Eleştirel Düşünme arasında genel olarak yüksek ve doğru bir orantı olduğu çıkan sonuçlardan elde edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Zeka, Üstün Zekalılık, Eleştirel Düşünme, Yaratıcı Düşünme.

Abstract:
The objective of this study is, testing the age, sex and socioeconomic levels of 5th, 6th, 7th, and 8th grade's gifted children' s creative and critical thinking in order to determine at Science and Art Centre and Primary School. This study took place in between 2008/2009 education semester at six Primary Schools and Science and Art Centres in Ankara and Istanbul with 439 students.An information form was used in order to determine the age, sex and socio ? economic levels of the students along with Cornell Critical Thinking Test Level X to evaluate their critical thoughts level and Torrance Tests of Creative Thinking Figural and Verbal Forms A to evaluate their creativity.As the result of the research, following findings were reached :1.According to the results of Torrance Tests of Creative Thinking Verbal Tasks, based on the totality of fluency, flexibility and originality and the total points they get from Torrance Tests of Creative Thinking Non-Verbal Tasks seem to change for the benefit of the gifted on the meaningful level p< .01.2.Cornell Critical Thinking Test, except Assumption Level, seems to change fort he benefit of the gifted students who have the superior intelligence on the meaningful level p< .01.3.Based on the total points they get from Torrance Tests of Creative Thinking Verbal Tasks and Non-Verbal Tasks, although there seems to be no meaningful change in terms of the sex, it is found that they get higher results than the middle-classes and education of their parents, age, class, number of siblings and their perception of success are effective on the assessment of creativity scores.4.When the results of Cornell Critical Thinking Test are analyzed with respect to different variables, according to the points they get from the tasks, there seems to be no meaningful change in terms of the sex but it is found that they get higher results than the middle-classes and education of their parents, age, class, number of siblings and their perception of success are effective on the assessment of creativity scores.5.It is found that there is a high and positive correlation between Verbal Creativity and Critical Thinking of Torrance Tests of Creative Thinking and there is generally a high and positive correlation between Non-Verbal Creativity and Critical Thinking.Keywords: Intelligence, Giftedness, Critical Thinking, Creativite Thinking