Formel ve enformel bakım arasındaki ekonomik ilişki
The economic relation between formal and informal care
Yazar: HALİNUR ÇAMAŞ
Danışman: DOÇ. DR. SENCER ECER
İstanbul Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ekonomi = Economics ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Bakım = Maintenance ; Bakıma muhtaç kişiler = Person in need of nursing ; Ekonomik değerlendirme = Economic evaluation ; Ekonomik ilişkiler = Economic relations ; Enformal ilişkiler = Informal relations ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Sağlık hizmetleri = Health services ; Yaşlı bakım hizmetleri = Aged care services ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Artan yaşlı nüfusu ile birlikte yaşlı bakımı ve bakım sağlayan insanlara ilişkin sorunlar da artmaktadır. Bağımlılık derecesindeki artış uzun süreli bakım talebiniarttırmakla birlikte yaşlı bakımı zor, kapsamlı ve pahalı bir hizmet olarak tanımlanmaktadır. Artan harcamaları kontrol altına alabilmek için söz konusu politika ve programlardan biri de enformel bakımın yaygınlaştırılmasına yönelik teşviklerdir.Bu tezde, SHARE (Survey of Health, Ageing and Retirement in Europe) araştırmasına ait 2005 ve 2007 dönemi panel verileri kullanarak, Avrupa ülkeleri için söz konusu iki bakım türü arasındaki ekonomik ilişki incelenerek birbirlerine ikameolarak kullanılıp kullanılamayacakları araştırılmaktadır.Panel probit modeli bakımı bulgularına göre, enformel bakımın yüksek bilgi ve beceri gerektiren hemşire formel bakımı ile tamamlayıcı ilişki içerisinde olduğu fakat, uzun süreli bakıma ihtiyaç duyan birey, neredeyse kendi başına hiçbir faaliyeti gerçekleştiremeyecek düzeye geldiğinde, bu ilişkinin ikame ilişkisine dönüştüğü sonucuna varılmaktadır. Mesela, yaşlı bireyin bitkisel hayata girmesi gibi tıbbımüdahalelerin çaresiz kaldığı durumlarda enformel bakım ve hemşire formel bakım tamamen birbirleri yerine kullanılabilmektedir. Bu sebeple, günümüzde yaşlılara yönelik enformel bakımı destekleyici politikaların sağlanan enformel bakım hizmetlerinin nitelikleri arasında herhangi bir ayrım yapmaksızın uygulanmasının yeterli faydayı sağlamayacağını göstermektedir. Bu sebeple; devlet, enformel bakım arzını arttırıcı politikalar yanında bu tezde odaklandığımız formel bakım türü olan hemşire arzını arttırıcı politikalar yürütmeli ve de aynı anda enformel bakım hizmetinin verilmesini sağlayacak destek ve eğitim hizmetlerini sağlamalıdır.

Abstract:
In this thesis, data from the SHARE (Survey of Health, Ageing and Retirement in Europe) between (2005-2007) (two wave panel data) are used to analyze relationship between formal and informal care in European countries and its implications in terms of the number of hours of care. This paper is also focus on the trade-off between formal and informal care, testing complementarity/substitutability of formal nursingand informal care considering family characteristics and some economics variables.A probit model is constructed which includes instrumental variables and analyzed economic alterations between formal nursing care and informal care which is provided by children from outside of households.xviiThe results firstly indicate that children who live outside the household are willing toprovide informal care that needs low skill and knowledge like shopping and cleaninghouse. However, if activities are more complicated, elderly people tend to get formalnursing care instead of informal. Second, results of SHARE panel data are shownthat informal care and formal care are complementary.In this thesis, the interaction effect is also included in the model. As a result of theanalysis, informal care and nursing formal care, which requires high knowledge andskills, are found to be complements. However, if an individual cannot make anyactivity on her own (rare cases of extreme disability) formal and informal care arefound to be substitutes.