Kapasite planlamasında; yalın üretim, kısıtlar teorisi ve çevik üretim tekniklerinden yararlanarak bir tampon (destek) ekibin oluşturulması ve otomotiv sektöründe bir imalât işletmesi örneği
In capacity planning, creating a buffer (support) team using lean production, theory of constraints and agile production techniques and an example of a manufacturing company in the automotive sector
Yazar: BEDİA DENİZ ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK ARZU AKOLAŞ
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kapasite planlama = Capacity planning ; Kapasite yönetimi = Capacity management ; Kısıt teorisi = Constraint theory ; Otomotiv sektörü = Automotive sector ; Yalın üretim = Lean production ; Çevik üretim = Agile manufacturing ; Çeviklik = Agility

Özet:
Dünyada sanayinin gelişmesinin sonucunda üretim yöntemleri de gelişmektedir. İşletmeler yeni üretim yöntemleri ile birlikte kaynakları verimli kullanarak, en kısa zamanda müşteri taleplerine cevap vermeyi hedeflemektedirler. Araştırma, otomotiv sektöründe faaliyet gösteren çok uluslu bir işletmede yapılmıştır. İşletmede ürün çeşitliliğinin fazla olması sebebiyle, kapasite planlaması sorunu yaşanmaktadır. Güncel kapasitenin yetersiz olması kararına istinaden, işletmede ek kapasite oluşturma kararı verilmiştir. Ürün kalitesi göz önünde bulundurularak, yeni bir tampon ekip kurulmuştur. Bu araştırmanın amacı; yeni kurulması planlanan tampon ekip ile yalın üretim, kısıtlar teoremi ve çevik üretim tekniklerinden yararlanarak kapasite planlanması gerçekleştirmektir. İşletmede yalın üretim özelliklerini sağlayan bir üretim sistemi devreye alınmıştır. Araştırmada yalın üretim kapsamında israfları tespit etmek adına ilk adım olarak muda analizi yapılmıştır. Muda analizinin sonucuna göre sipariş yönetimi bölümünde değer akış haritalaması yöntemi uygulanmıştır. Değer akış haritalama yönteminde süreçte israfa neden olan kapsamlar için iyileştirmeler yapılarak gelecek durum değer akış haritası hazırlamıştır. Muda analizi yardımı ile süreçteki kısıtlar tespit edilmiştir. Kısıtların ortadan kaldırılması aşamasında Kısıtlar Teorisinin odaklanılması gereken 5 adımı ve Kısıtlar Teorisinin mantıksal düşünme süreçleri adımlarından yararlanılarak iyileştirmeler yapılmıştır. İkinci aşamada yeni oluşturulan ekibin çeviklik özelliklerini sağlaması gerekliliği tespit edilmiştir. Bu amaçla nicel araştırma yöntemi benimsenmiştir. Verilerin toplanması için destek ekip üyesi 70 çalışana Sharifi'nin çeviklik anketinden ve Yıldız 2011'de oluşturduğu çeviklik anketinden yararlanılarak hazırlanan anket uygulanmıştır. Anket verilerinin analizleri için; ölçüm araçlarının güvenilirlikleri için Croanbach Alpha güvenilirlik analizi, verilerin geçerliliğini test etmek adına KMO Bartlet testi ve Faktör analizi uygulanmıştır.  Demografik etkenler için yüzdesel dağılımlar ve aritmetik ortalamaların analizleri, çevik üretime yönlendiren faktörlere yönelik standart sapma ve aritmetik ortalamaların analizleri, çevik üretim araçlarının analizinde yüzdesel dağılımlar ve aritmetik ortalamaların analizlerinden ve hipotezlerin test edilmesinde Pearson korelasyon analizlerinden yararlanılmıştır. Yalın üretim, çevik üretim ve kısıtlar teorisi verileri yardımı ile kapasite planlaması için sırasıyla, sistem modeli, sistemin algoritması ve ekran görseli tasarlanmıştır.

Abstract:
As a result of industrial development in the world, new productions methods were developed. Companies have targets as using sources efficiently, answering customer requirement, in a short time as possible. This research was done in a global company which take place in automotive industry. Company has different types of products. As a result of this difference capacity planning problem occurs. Company decided to get additional capacity because existing capacity was not enough to answer the demands. Product quality is one of the important issue, so company decided to creat a new support team. The aim of this research, capacity planning with new planning support team using methods; lean management, agile management and Theory of Contraints. Company has a lean production system. As a first step for this research to understand wastes of company, muda analysis was done. According to muda analysis results, value stream map was prepared. Possible improvements were done and others were planned than future state value stream map was drawn. Also contraints of this system was detected with muda analysis. For elimination of contraints, 2 methods were used. These methods were the 5 steps of Constraints Theory to focus on and the logical thinking processes of the Theory of Constraints. For the second step, it was realized that, agility of this team must be analyzed. Quantitative search method was used. For data collection, survey which was prepared based on Sharifi agility survey and Yıldız's agility survey (2011) was done to 70 team members. In analysis step; Croanbach Alpha analysis was done for reliability, KMO Bartlet test and Factor Analysis were done to control validity of data. Percentage distributions and arithmetic averages were done for demographic factors, analysis of standard deviation and arithmetic averages for factors were done for leading to agile production, analysis of arithmetic averages and percentage distributions were done for analysis of agile production tools, and Pearson correlation analysis were used to test hypotheses. Support teams agility survey was acceptable, after this analysis system contraits were detected.