Ratlarda deneysel bisfenol-A toksikasyonunda folik asit'in koruyucu etkilerinin araştırılması
The investigation of the protective effect of folic acid on experimental bisphenol-A toxication in rats
Yazar: ZEKİ AYDOS
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MURAT BOYACIOĞLU
Adnan Menderes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji ve Toksikoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Bisfenol A = Bisphenol A ; Folik asit = Folic acid ; Glütamik asit = Glutamic acid ; Oksidanlar = Oxidants ; Oksidatif hasar = Oxidative damage ; Toksisite = Toxicity

Özet:
Bisfenol A (BPA) propan yapısında, iki fenol ve polikarbonat moleküllerinin birleşmesiyle elde edilen bir maddedir. BPA önemli bir çevresel kirletici olup, insan ve hayvanlar başta olmak üzere tüm canlı yaşam üzerinde pek çok olumsuz etkiye sahiptir. Bu etkilerin birisi de oksidatif hasardır. Folik asit, pteridin, para-aminobenzoik asit ve glutamik asitten oluşan pteroilglutamik asit yapısında, suda çözünen B grubu bir vitamindir. Yapılan çalışmalarda folik asidin reaktif oksijen türlerine karşı etkili olduğu bildirilmiştir. Bu çalışmada BPA ile deneysel olarak oluşturulmuş oksidatif hasarda folik asitin koruyucu etkinliği araştırıldı. Çalışma kapsamında 35 adet erkek Wistar albino rat kullanıldı ve sıçanlar kontrol, BPA, folik asit, sikloofosfamid ve BPA+folik asit olacak şekilde 5 gruba ayrıldı (n=7). BPA ve folik asit hayvanlara 10 gün süreyle, sırasıyla 50 mg/kg/gün ve 20 mg/kg dozda oral yolla veildi. Çalışma sonunda hayvanların karaciğer, böbrek, beyin ve testis dokularında süperoksid dismutaz (SOD) ve katalaz (CAT) aktivitesi ile malondialdehid (MDA) ve glutatyon (GSH) seviyesi analiz edildi. BPA grubuyla karşılaştırıldığında BPA+ folik asit grubunun beyin dokusunda SOD ve CAT aktivitelerinin (P<0.001), karaciğer dokusunda GSH seviyesi ve SOD aktivitesinin (P<0.001), böbrek dokusunda SOD ve CAT aktiviteleri ile GSH seviyesinin (sırasıyla P<0.001, P<0.01, P<0.01) istatistiksel olarak yüksek olduğu belirlendi. Her iki grup MDA yönünden değerlendirildiğinde karaciğer, böbrek ve testis dokularına ait MDA seviyelerinin BPA+ folik asit grubunda anlamlı olarak düşük olduğu saptandı (P<0.001). Bu sonuçlar, folik asitin BPA'nın neden olduğu oksidatif hasarı engellediğini ve folik asitin koruyucu bir rolünün olabileceğini gösterdi.

Anahtar kelimeler: Bisfenol A, oksidatif hasar, folik asit, oksidan/antioksidan parametreler.

Abstract:
Bisphenol A (BPA), in propane form, is a element which is obtained by combination of phenol and polycarbonate molecules. BPA is an important environmental pollutant and has lots of negative effects on all of living creatures especially among human beings and animals. One of these negative effects is oxidative damage. Folic acid, in the form of pteroylglutamic acid which is consisted of pterin, para-aminobenzoic acid and glutamic acid, is a group B vitamin which dissolves in water. According to the researches, folic acid is reported to be effective against reactive oxygen species. The aim of this study was to investigate the protective effect of folic acid towards BPA induced oxidative DNA damage. For this purpose, 35 Wistar albino rats were used and rats were divided into five groups as Control, Folic acid, Cyclophosphamide, BPA and BPA+Folic acid (n=7). BPA (50 mg/kg/day) and folic acid (20 mg/kg/day) were orally given to rats for 10 days. At the end of the study, superoxide dismutase (SOD) and catalase (CAT) activities and malondialdehyde (MDA) and glutathione (GSH) levels were analysed in the liver, kidney, brain and testicular tissue of rats. When compared with BPA group SOD and CAT activities in brain (P<0,001), GSH level and SOD activity in liver (P<0,001), GSH level, SOD and CAT activities in kidney (P<0.001, P<0.01 and P<0,01 respectively) are statistically higher in BPA+Folic acid group. When this two groups were compared according to their levels of MDA, it was stated that their MDA levels in liver, kidney and testicular tissue are significantly low in BPA+Folic acid group (P<0.001). These results showed that folic acid has prevented oxidative damage caused by BPA and it has a protective effect. 
	Key Words: Bisphenol A, oxidative damage, folic acid, oxidant/antioxidant parameters.