2010-2020 yılları arasında yerel yönetimlerin kadınlara yönelik sosyal hizmetleri: İstanbul ve İzmir Büyükşehir Belediyeleri örnekleri
Social services of local governments for women between 2010-2020: Istanbul and Izmir Metropolitan Municipalities cases
Yazar: ECE KADIKÖYLÜ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGÜN AKDURAN EROL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Belediyeler = Municipalities ; Kadınlar = Women ; Sosyal hizmetler = Social services ; Sosyal yardım = Social assistance ; Toplumcu belediyecilik = Social municipalism ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Yerel yönetimler = Local administrations ; İstanbul = Istanbul ; İzmir = Izmir

Özet:
Bu çalışmada 2010-2020 yılları arasında kadınlara yönelik sunulan sosyal hizmetler yerel yönetimler üzerinden incelenmiştir. Üzerinde durulacak hizmet sağlayıcısı yönetim birimi olarak ise belediyeler seçilmiştir. Tezin kavramsal çerçevesi sosyal belediyecilik anlayışı üzerine kurulmuş, bu bağlamda sosyal belediyeciliğin dünyada ve Türkiye'de tarihsel gelişimine değinilerek kadınlara sunulan sosyal hizmetlerde ne gibi işlevleri olduğuna odaklanılmıştır. Türkiye'de sosyal belediyeciliğin gelişimi ise cumhuriyet öncesi ve sonrası olarak dönemsel bir ayrım yapılarak ele alınmıştır. Burada sosyal belediyecilik ele alınırken, sosyal politikaların uygulama araçlarından olan sosyal hizmetlerin toplumsal cinsiyet boyutu üzerinde durulmuş, kadınlara sunulan sosyal yardımların ve hizmetlerin kadınların hayatlarında ve refahlarında ne gibi etkileri olabileceği tartışılmıştır. Belediyelerin bütçe planlamalarında ve hizmetlerinin sunumunda toplumsal cinsiyete duyarlı bir anlayışın kurumsallaşması için uygulanacak olan yerel politikaların belirlenmesinde farklı siyasal yaklaşımların olduğu tespit edilmiştir. 
Çalışmanın ampirik kısmında, 2010-2020 yılları arasında biri iktidar diğeri ana muhalefet partisine mensup belediye başkanları tarafından yönetilen İstanbul ve İzmir Büyükşehir Belediyeleri, sosyal belediyecilikte kadınlara yönelik hizmetleri açısından değerledirmek üzere örnek olarak seçilmiştir. İki farklı belediyenin toplumsal cinsiyet duyarlılıkları; sosyal belediyecilik anlayışları ve bununla bağlantılı olarak sundukları hizmetlerin kapsamları ve nitelikleri üzerinden karşılaştırmalı bir anlatımla sunulmuştur. Belediyelerin, bu tarih aralığında yayınlamış oldukları stratejik planları, belediyelerin en üst politika belgeleri olmaları dolayısıyla sunulan sosyal hizmetlerin toplumsal cinsiyet boyutunu incelemede yol gösterici olacağından analiz kapsamına alınmıştır. Çalışmada, sosyal belediyecilik anlayışı doğrultusunda kadınlara sunulan veya sunulması planlanan hizmetler yoluyla, eşitliği temel dinamik olarak alan kadın dostu bir belediyeciliğin mümkün olup olmadığı sorgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Toplumsal Cinsiyet, Yerel Yönetimler, Sosyal Belediyecilik, Sosyal Hizmetler

Abstract:
In this study, the social services offered to women between 2010 and 2020 were examined through local governments. Municipalities were chosen as the service provider local government unit to be focused on. The conceptual framework of the thesis is based on the understanding of social municipality. In this context, the historical development of social municipality in the world and in Turkey is emphasized, and what kind of functions social municipality  has in the social services offered to women. The development of social municipality in Turkey, on the other hand, is handled by making a periodic distinction as before and after the republic. While discussing social municipality here, the gender dimension of social services, which is one of the implementation tools of social policies, was emphasized, and the effects of social assistance and services offered to women on women's lives and well-being were discussed. It has been determined that there are different political approaches in determining the local policies to be implemented in order to institutionalize a gender sensitive understanding in the budget planning of municipalities and in the presentation of their services.
Within the scope of the study, Istanbul and Izmir Metropolitan Municipalities, which were governed by mayors, one from the ruling party and the other from the main opposition party, were selected as examples to evaluate their services to women in social municipality between 2010-2020. Gender sensitivities of two different municipalities; social municipality understandings and the scope and qualities of the services they provide in connection with this, are presented in a comparative manner. The strategic plans published by the municipalities in this date range have been included in the analysis as they are the top policy documents of the municipalities and will guide in examining the gender dimension of the social services provided. In the study, it has been questioned whether a women-friendly municipality that takes equality as the main dynamic is possible through the services offered or planned to be offered to women in line with the understanding of social municipality.

Keywords: Gender, Local Governments, Social Municipality, Social Services