Uluslararası deniz ticareti ve bilimsel araştırmalar açısından Türkiye'nin kutuplar politikası
Turkey's polar policy in terms of international maritime trade and scientific research
Yazar: ÖZLEM MULUN AKPINAR
Danışman: PROF. DR. ALAEDDİN YALÇINKAYA
Bahçeşehir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Küresel Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Denizcilik = Marine ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Antarktika = Antarctica ; Arktik Okyanusu = Arctic Ocean ; Bilimsel araştırmalar = Scientific researchs ; Deniz ticareti = Sea trade ; Denize ilişkin bilimsel araştırmalar = Marine scientific researches ; Kutup bölgesi = Polar region ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Uluslararası politika = International policy ; Uluslararası ticaret = International trade

Özet:
Bu çalışma kapsamında, kutup bölgelerinin coğrafi yapısı, hukuki rejimi, kutuplardaki ekonomik faaliyetler ve belli başlı ülkelerin kutuplardaki faaliyet ve politikaları incelenerek, Türkiye'nin kutuplara ilişkin politikasının belirlenmesi amaçlanmaktadır. Çalışmada öncelikli olarak, kutup bölgelerinin özellikleri, küresel ısınmanın kutuplardaki etkileri ve Uluslararası Denizcilik Örgütü'nün kutuplara ilişkin faaliyetleri incelenmiştir. Antarktika'da bulunan maden ve petrol rezervlerinin geleceğinde söz sahibi olabilmek için Türkiye'nin Antarktika ile yakından ilgilenmesi ve Kıta'da Türkiye adına bağımsız araştırmalar yapabilecek bilim insanlarını yetiştirmesi önem arz etmektedir. Günümüzde jeopolitik önemi artan diğer bölge ise küresel ısınma sonucu buzulların erimesiyle deniz ticareti açısından daha kolay erişilebilir hale gelen Arktik bölgesidir. Arktik bölgesi, kısalan deniz ticaret rotaları açısından önemli olduğu kadar, balıkçılık potansiyeli, maden ve hidrokarbon enerji kaynaklarıyla da uluslararası aktörlerin dikkatini çekmeye başlamıştır. Özellikle deniz ticaret yolları ve enerji kaynakları bölgeyi bir rekabet alanına dönüştürmüştür. Küresel ısınma nedeniyle Kuzey Deniz Yolunun işlerlik kazanması durumunda deniz ulaşımı ve ticaretinde yaşanacak gelişmeler Türkiye'yi etkileyebilecektir. Bu çalışmada Türkiye'nin kutuplara yönelik güncel politikası ve bu alandaki temel gelişmeler incelenerek atılması gereken adımların belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu çerçevede, Arktik ve Antarktika Bölgelerindeki hukuki rejim, kuramsal yaklaşımlar, devletlerin ve uluslararası aktörlerin faaliyetleri ve politikaları Türkiye'nin kutuplar politikasını daha açık bir şekilde tanımlamak için incelemeye değer görülmüştür. Ayrıca, Türkiye'nin kutuplar politikasının mevcut durum tespitinin yanında gelecekteki durumunun ne olacağını tespit ve tahmin etmek amacıyla SWOT analizi tekniği kullanılmıştır. SWOT analizi sonucunda, Türkiye'nin kutuplar politikasına etki eden ve edebilecek olan faktörler daha somut olarak ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
Within the scope of this study, it was aimed to try to determine the polar policy of Turkey by examining geographical structures, legal regime and economic activities in general and activities and policies of certain States in private in polar regions. In this study, the characteristics of the Polar Regions, the effects of global warming on the poles and the activities of the International Maritime Organization on poles were explained. In order to have a say in the future of mineral and oil reserves of Antarctica, Turkey's involvement in Antarctica closely and training scientists to conduct independent scientific research on behalf of Turkey is very important. Another region that has increased geopolitical importance today is the Arctic region, which has become more accessible to maritime trade due to the melting of glaciers as a result of global warming. Arctic region not only attracts the attention of international actors with its shorthened maritime trade routes but also its fishing potential, mineral and hydrocarbon energy resources. In particular, maritime trade routes and energy resources have turned the region into a competitive area. Due to global warming, developments in maritime transport and trade in case of North Sea Road becomes functional can effect Turkey. In this study, it was aimed to determine the steps which should be taken by analysing Turkey's current polar policy and key developments in this area. In this context, it was worth to analyse the legal regime, theoretical approaches, activities of international actors and policies of states in Arctic and Antarctica Regions so as to describe Turkey's polar policy more clearly. Moreover, SWOT analysis technique has been used so as to assess the current situation of Turkey's polar policy and determine a strategy to move forward. As a result of SWOT analysis, it has been tried to be identified the factors affecting Turkey's polar policy.