Gastronomi 4.0 uygulamalarının tüketicilerin yiyecek - içecek satın alma eğilimlerine etkisi: Teknoloji kabul modeli ile incelenmesi
The effects of gastronomy 4.0 applications on consumer's food and beverage purchase intentions: Examining the technology acceptance model
Yazar: TANER ERDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU EREN
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Yiyecek içecek sektöründe gerek işletmelerin ürün veya süreçlerin iyileştirilmesi için gerekse tüketicilerin bu ürün ve imkanlara ulaşması için kullanabilecekleri endüstri 4.0 devriminin sunduğu; nesnelerin interneti, üç boyutlu yiyecekler, bulut bilişim, büyük veri, artırılmış gerçeklik, görüntüleme sistemleri, otomasyon, siber güvenlik ve robot teknolojileri Gastronomi 4.0 olarak adlandırılmaktadır. Bu teknolojilere yönelik uygulamalar sektörde her geçen gün daha sık görülebilmektedir. Sürekli gelişim ve değişim gösteren bu teknolojilerin tüketiciler açısından ne ifade ettiğinin belirlenmesi de oldukça önemlidir.  Bu doğrultuda araştırmada Gastronomi 4.0 kapsamındaki uygulamaların tüketicilerin yiyecek içecek satın alma eğilimleri üzerindeki etkisini teknoloji kabul modeli ile ölçmek amaçlanmıştır. Bu doğrultuda araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden biri olan anket tekniği kullanılmıştır. Veriler Eskişehir'deki Gastronomi 4.0 unsurlarından en az birini kullanan restoranlardaki 481 tüketiciden anket tekniğiyle toplanmıştır. Toplanan veriler demografik analizler, geçerlilik güvenirlik, açıklayıcı faktör analizi (AFA) ve yapısal eşitlik modellemesi (YEM) analizlerine tabi tutulmuştur. Analiz sonuçları, Gastronomi 4.0 uygulamalarından 3 boyutlu yazıcılar, arttırılmış gerçeklik, bulut bilişim teknolojileri ve robot teknolojiler boyutlarının teknoloji kabul modeli üzerinde anlamlı bir etkisi olduğunu; arttırılmış gerçeklik ve robot teknolojileri boyutlarının satın alma niyeti üzerinde anlamlı bir etkisi olduğunu ve teknoloji kabul modelinin satın alma niyeti üzerinde anlamlı bir etkisi olduğunu göstermektedir. Ayrıca araştırmada, Gastronomi 4.0 uygulamalarından artırılmış gerçeklik ve robot teknolojileri boyutlarının ise aracılık etkisi bulunmuştur.

Abstract:
In the food and beverage industry, the revolution offered by Industry 4.0, which includes technologies such as the Internet of Things, three-dimensional foods, cloud computing, big data, augmented reality, imaging systems, automation, cybersecurity, and robot technologies, is referred to as Gastronomy 4.0. Applications related to these technologies are becoming more and more common in the industry. Determining what these ever-evolving and changing technologies mean for consumers is of great importance. In line with this, the research aims to assess the impact of Gastronomy 4.0 applications on consumers' food and beverage purchasing tendencies using the Technology Acceptance Model. In this direction, the survey technique, which is one of the quantitative research methods, was used in the research. The data were collected from 481 consumers in restaurants in Eskişehir using at least one of the Gastronomy 4.0 elements, by survey technique. The collected data were subjected to demographic analysis, validity and reliability, explanatory factor analysis (EFA) and structural equation modeling (SEM) analyzes. The results of the analysis indicate that Gastronomy 4.0 applications, including 3D printers, augmented reality, cloud computing technologies, and robot technologies, have a significant impact on the technology acceptance model. Furthermore, augmented reality and robot technology dimensions have a significant effect on purchase intention, and the technology acceptance model significantly influences purchase intention. The research also revealed a partial mediation effect for augmented reality and robot technology dimensions within the context of Gastronomy 4.0 applications.