6 Şubat 2023 Kahramanmaraş Merkezli Depremler sonrası depremzedelerde intihar riskinin değerlendirilmesi ve psikolojik dayanıklılık, posttravmatik stres bozukluğu ve depresyon ile ilişkisinin araştırılması
Evaluation of suicide risk and  relationship with posttraumatic stress disorder, depression and  psychological resilience in earthquake survivors after the February 6, 2023 Kahramanmaraş Earthquakes
Yazar: İREM SÜRME KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. GÜLÇİN ELBOĞA
Gaziantep Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Depremler, etkiledikleri bölgelerde ekonomik, çevresel ruhsal ve sosyal anlamda olumsuz etkilere yol açarak ciddi hasarlara neden olurlar. Yapılan birçok çalışma, depremzedeler arasında travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), majör depresif bozukluk (MDB) gibi ruhsal hastalıkların sıklığının arttığını göstermiştir. Depremzedelerde önlenebilir bir ölüm nedeni olan intiharın önemli yordayıcıları olan bu ruhsal hastalıkların tespit edilmesi ve uygun destek ve müdahalelerin sağlanması bu açıdan kritik bir öneme sahiptir. Yapılan bu çalışma, 6 Şubat Kahramanmaraş depremleri sonrası depremzedelerde travma sonrası stres bozukluğu, majör depresyon gibi ruhsal hastalıkların ve psikolojik dayanıklılığın intihar riskiyle ilişkisini değerlendirmeyi amaçlamıştır. 
Gereç ve Yöntem: Bu tek merkezli kesitsel çalışma, 6 Şubat Kahramanmaraş merkezli depremlerini yaşamış olan ve Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi psikiyatri polikliniğine ayaktan başvuru yapmış olan 199 katılımcıdan oluşmaktadır. Depremzedelere Sosyodemografik Veri formu, Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), DSM 5 İçin Travma Sonrası Stres Bozukluğu Kontrol Listesi (PCL-5), Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği (YİPDÖ) ve İntihar Olasılığı Ölçeği (İOÖ) uygulanmıştır.
Bulgular: Çalışmaya katılan 199 depremzedenin 115'i kadın (%57,8) ve 84'ü (42,2) erkekti ve katılımcıların yaş ortalaması 38,5± 12.68'di. Katılımcıların 73'ü (%36,7) deprem sonrası  psikiyatrik şikayetlerinde artış olduğunu, 63'ü (%31,7) deprem sonrası kullandığı psikiyatrik ilaç dozunda artış olduğunu bildirdi. Deprem öncesi dönemde intihar düşüncesi olduğunu bildiren katılımcılar 18 (%9) kişiyken, deprem sonrası intihar düşüncesi olduğunu bildiren katılımcılar  29 (%14,6) kişiydi. BDÖ kesme puanına göre katılımcıların 65'i (%32,7) majör depresif bozukluk tanısını karşılamaktaydı. PCL-5 ölçeği kesme puanına göre katılımcıların 24'ü TSSB tanısını (%12,1) karşılamaktaydı. Deprem sonrası göçük altında kaldığını bildirenlerin, yakınlarını kaybedenlerin, maddi kayıp yaşadığını bildirenlerin BDÖ, PCL-5 ve İOÖ toplam skorları anlamlı derecede yüksekken YİPDÖ puanları anlamlı derecede düşüktü. PCL-5  ve BDÖ toplam skorları ile İOÖ toplam skoru arasında pozitif yönde güçlü bir ilişki saptanmıştır. 
Sonuç: Bu çalışma, depremzedeler arasında travma sonrası stres bozukluğu ve majör depresyon gibi ruhsal hastalıkların yaygınlığını ortaya koymuş ve bunların intihar riski ile ilişkisini incelemiştir. Bu çalışmanın sonuçları, depremin psikolojik etkilerini anlamak ve mağdurların iyileşme süreçlerine yönelik etkili müdahaleler geliştirmek için önemli bir katkı sağlayabilir.
Anahtar Kelimeler: Deprem, depresyon, travma sonrası stres bozukluğu, psikolojik dayanıklılık, intihar

Abstract:
Objective: Earthquakes lead to significant damages in affected areas, causing adverse economic, environmental, psychological, and social impacts. Numerous studies have demonstrated an increased prevalence of mental disorders such as post-traumatic stress disorder (PTSD) and major depressive disorder (MDD) among earthquake survivors. Identifying these mental disorders, which are significant predictors of suicide, and providing appropriate support and interventions are crucial in this context. This study aimed to assess the relationship between post-traumatic stress disorder, major depression, psychological resilience, and suicide risk among earthquake survivors following the February 6th Kahramanmaraş earthquakes.
Materials and Methods: This single-center cross-sectional study included 199 participants who experienced the February 6th Kahramanmaraş earthquakes and sought outpatient care at the Psychiatry Clinic of Şahinbey Research and Application Hospital, Gaziantep University Faculty of Medicine. Participants were administered a Sociodemographic Data Form, Beck Depression Inventory (BDI), DSM-5 Posttraumatic Stress Disorder Checklist (PCL-5), Adult Resilience Scale (ARS), and Suicide Probability Scale (SPS).
Results: Of the 199 earthquake survivors, 115 were female (57.8%) and 84 were male (42.2%), with a mean age of 38.5 ± 12.68 years. 73 participants (36.7%) reported an increase in psychiatric complaints after the earthquake, and 63 (31.7%) reported an increase in psychiatric medication dosage. 18 participants (9%) reported suicidal ideation before the earthquake, while 29 (14.6%) reported suicidal ideation after the earthquake. According to the BDI cutoff score, 65 participants (32.7%) met the criteria for major depressive disorder. 24 participants (12.1%) met the cutoff score for PTSD according to the PCL-5. The total scores of BDI, PCL-5, and SPS were significantly higher in participants who reported being trapped under rubble, losing loved ones, or experiencing financial loss, while ARS scores were significantly lower. There was a strong positive correlation between PCL-5 and BDI total scores and SPS total score. 
Conclusion: This study revealed the prevalence of mental disorders such as PTSD and MDD among earthquake survivors and examined their relationship with suicide risk. The findings of this study may contribute significantly to understanding the psychological effects of earthquakes and developing effective interventions for the recovery process of the victims.
Keywords: Earthquake, depression, posttraumatic stress disorder, psychological resilience, suicide