Laparoskopik kolesistektomilerde farklı intraabdominal basınçların inferior vena kava çapı ve kollapsibilite indeksine etkisi
Effect of different intraabdominal pressure on inferior vena cava diameter and collapsibility index in laparoscopic cholesystectomies
Yazar: SEVİL AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. VEYSEL ERDEN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi  / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Amaç: Laparoskopik kolesistektomi planlanan hastalarda intraabdominal basıncın kademeli olarak artırılması ile inferior vena kava çapı ve kollapsibilite indeksindeki değişimi saptamayı, ayrıca bu durumun hemodinamiğe etkisini gözlemlemeyi amaçladık.

Gereç ve Yöntem: Prospektif gözlemsel yapılan bu çalışmaya Sağlık Bilimleri Üniversitesi İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde laparoskopik kolesistektomi nedeniyle opere edilecek ASA I-II grubunda, 18-70 yaş aralığında 36 hasta dahil edildi. Hastalar operasyon odasında spontan solunumda, entübasyon sonrası mekanik ventilasyonda ve cerrahi prosedür başlayıp batına trokarlar yerleştirildikten sonra abdominal basıncın 8-12-15 mmHg'ye insüflasyonu sırasında ayrı ayrı inferior vena kavanın subksifoid bölgeden minimum ve maksimun çaplarının ultrasonografik ölçümleri yapıldı. Her aşamada hastaların kalp atım hızı (HR) ve ortalama arteryel basıncı (OAB) kaydedildi. Ölçümler sonunda inferior vena kava kollapsibilite indeksi (İVK-Kİ) = (maksimum çap-minimum çap) / maksimum çap x 100) formülüyle hesaplandı.

Bulgular: İntraabdominal basınç artışıyla her aşamada inferior vena kavanın maksimum ve minimum çapında anlamlı bir azalmanın olduğunu ancak kollapsibilite indeksinde beklenen düşüş olmadığını saptadık. İntraabdominal basınç artışı ile HR ve OAB parametrelerinde klinik olarak anlamlı bir değişiklik olmadığını gözlemledik.

Sonuç: İntraabdominal basınç artışından İVK çap ölçümlerinin etkilendiğini ancak İVK-Kİ'nin negatif korelasyon göstermediğini, sağlıklı yetişkinler üzerinde yapılan bu çalışmada hastaların 15 mmHg intraabdominal basınç artışına kadar durumu iyi tolere edebildiğini söyleyebiliriz.

Anahtar Kelimeler: İnferior vena kava çapı, intraabdominal basınç, kollapsibilite indeksi, laparoskopik kolesistektomi, ultrason

Abstract:
Aim: We aimed to determine the changes in the diameter and collapsibility index of the inferior vena cava by gradually increasing intra-abdominal pressure in patients scheduled for laparoscopic cholecystectomy, as well as to observe the effects of these changes on hemodynamics.

Materials and Methods: This prospective observational study included 36 patients aged 18-70 years from the ASA I-II group who were scheduled to undergo laparoscopic cholecystectomy at the General Surgery Clinic of Health Sciences University Istanbul Training and Research Hospital. In the operating room, ultrasonographic measurements of the minimum and maximum diameters of the inferior vena cava (IVC) were taken from the subxiphoid area under three conditions: during spontaneous breathing, after intubation under mechanical ventilation, and following the surgical procedure when trocars were placed into the abdomen, with intra-abdominal pressure being gradually insufflated to 8, 12, and 15 mmHg. At each stage, patients' heart rate (HR) and mean arterial pressure (MAP) were recorded. The collapsibility index of the inferior vena cava (IVC-CI) was calculated using the formula: IVC-CI = (maximum diameter - minimum diameter) / maximum diameter × 100.

Results: We found a significant reduction in both the maximum and minimum diameters of the inferior vena cava at each stage of increased intra-abdominal pressure; however, the expected decrease in the collapsibility index was not observed. Additionally, we noted that the increase in intra-abdominal pressure did not result in clinically significant changes in heart rate (HR) or mean arterial pressure (MAP) parameters.

Conclusion: We observed that while the increase in intra-abdominal pressure affected the IVC diameter measurements, there was no negative correlation with the IVC collapsibility index (IVC-CI). In this study conducted on healthy adults, patients were able to tolerate an increase in intra-abdominal pressure up to 15 mmHg without significant adverse effects.

Key words: Inferior vena cava diameter, intra-abdominal pressure, collapsibility index, laparoscopic cholecystectomy, ultrasound