Kök kanal preparasyonunda kullanılan üç farklı döner eğe sisteminin dentinde oluşturduğu mikro çatlakların değerlendirilmesi
Evaluation of microcracks formed by three different rotary file systems used in root canal preparation on dentin
Yazar: ÖMER ÖZKILIÇ
Danışman: PROF. DR. ÖZKAN ADIGÜZEL
Dicle Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Endodonti Ana Bilim Dalı / Endodonti Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental eğeler = Dental files ; Dental pulpa boşluğu = Dental pulp cavity ; Dentin = Dentin ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; Mikroçatlaklar = Microfissuring

Özet:
Kök kanal preparasyonu, kök kanal tedavisinin başarısında en önemli aşamalardan biridir. Bunun yanında bu işlem kök dentininde kırık ve çatlağa sebep olabilir. Farklı firmalar tarafından üretilen Nikel-Titanyum (Ni-Ti) esaslı döner eğe sistemleri, diş hekimleri tarafından zaman tasarrufu ve kesme etkinliği gibi avantajları sebebiyle sıkça kullanılırlar. 
Bu çalışmada Reciproc, TruNatomy, Mtwo Ni-Ti döner eğe sistemleri ve K tipi el eğesinin kök kanal preparasyonu sırasında kök dentini üzerinde mikro çatlak oluşturmaları yönünden karşılaştırılması amaçlanmıştır.Çalışmada 80 adet alt kesici insan dişi 4 gruba ayrıldı. Dişlerin boyu 18 mm'ye sabitlenerek Reciproc, TruNatomy, Mtwo Ni-Ti eğe sistemleri ve K tipi el eğesi ile prepare edildi. Periodontal ligamenti taklit etmek ve oluşan stresleri dengeli dağıtabilmek için preparasyon esnasında dişler, dental enjektörden elde edilen bir kalıp içerisine otopolimerizan tamir akriliğiyle birlikte gömüldü. Birinci gruptaki dişler Reciproc eğe sistemi kullanılarak, ikinci gruptaki dişler TruNatomy eğe sistemi kullanılarak, üçüncü gruptaki dişler Mtwo eğe sistemi kullanılarak prepare edildi. Dördüncü gruptaki dişlerde K tipi eğesi kullanılarak step-back metodu ile prepare edildi. Daha sonra örneklerden 3, 6, 9 mm seviyelerinden Hassas Kesme Cihazı (Isomet 1000, Buehler, Lake Bluff, IL, USA) ile kesitler alındı. Elde edilen örnekler stereomikroskop (Zeiss Stemi 2000-C Stereomikroskop, Zeiss, Jena, Germany)  altında x40 büyütmede dentinde mikro çatlak varlığı bakımından incelenerek skorlandı. Elde edilen verilerde tüm kesit seviyelerinde Reciproc döner sistem eğesi ile yapılan şekillendirme sonucunda el eğesine göre istatistiksel olarak anlamlı derecede fazla çatlak tespit edilmiştir. Kesit seviyeleri göz ardı edildiğinde; Reciproc eğe sistemi el eğesi ve TruNatomy'den, Mtwo eğe sistemi de el eğesinden istatistiksel olarak daha fazla mikro çatlak oluşturdu. Kesit seviyeleri karşılaştırıldığında koronal kesitte diğer kesitlere göre anlamlı derecede fazla çatlak oluştuğu görüldü. Dentinde çatlak oluşmasını etkileyen faktörlerin eğelerin farklı tasarımları, hareket şekilleri, koniklik açısının büyüklüğü olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında resiprokasyon hareketi ile yapılan preparasyon sonucunda rotasyon hareketine göre kök kanalında daha fazla mikro çatlak oluştuğu saptanmıştır.

Abstract:
Root canal preparation is one of the most important stages in the success of root canal treatment. In addition, this process may cause fractures and cracks in the root dentin. Nickel-Titanium (Ni-Ti) based rotary attachment systems produced by different companies are frequently used by dentists due to their advantages such as time saving and cutting efficiency. In this study, it was aimed to compare Reciproc, TruNatomy, Mtwo Ni-Ti rotary attachment systems and K type hand file in terms of micro-cracking on root dentin during root canal preparation.In the study, 80 lower incisors were divided into 4 groups. The length of the teeth was fixed to 18 mm and prepared with Reciproc, TruNatomy, Mtwo Ni-Ti file systems and K type hand insert. In order to mimic the periodontal ligament and to distribute the stresses evenly, the teeth were embedded with autopolymerizing repair acrylic in a mold obtained from the dental injector during the preparation. The teeth in the first group were prepared using the Reciproc file system, the teeth in the second group were prepared using the TruNatomy file system, and the teeth in the third group were prepared using the Mtwo file system. The teeth in the fourth group were prepared by step-back method using type K file. Then sections were taken from the samples with the Precision Cutting Device (Isomet 1000, Buehler, Lake Bluff, IL, USA) at levels of 3, 6, 9 mm. The samples obtained were examined and scored for the presence of microcracks in the dentin at x40 magnification under stereomicroscope (Zeiss Stemi 2000-C Stereomicroscope, Zeiss, Jena, Germany). The results obtained were evaluated from a statistical point of view. In the obtained data, as a result of shaping with Reciproc rotary system file at all cross-section levels, statistically significantly more cracks were detected compared to hand files. When cross-sectional levels are ignored; The Reciproc file system generated statistically more microcracks than the hand file and TruNatomy, and the Mtwo file system created statistically more microcracks than the hand file. When the section levels were compared, it was observed that there were significantly more cracks in the coronal region than in the other sections. It has been determined that the factors affecting the formation of cracks in dentin are the different designs of the files, their movement patterns, the size of the taper angle. In addition, it was determined that more microcracks occurred in the root canal as a result of the preparation made with the reciprocating movement compared to the rotation movement.