İlkçağ'da Nevşehir ve çevresi yerleşimleri
Settlements in antiquity and around Nevşehir
Yazar: ESRA BULUT
Danışman: PROF. DR. HASAN BAHAR
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eski Çağ Dilleri ve Kültürleri = Ancient Linguistics and Cultures ; Tarih = History
Dizin: Eski Çağ tarihi = Old Age history ; Nevşehir = Nevşehir ; Orta Anadolu bölgesi = Central Anatolian region ; Tarih = History ; Yerleşim = Settlement

Özet:
Tez, baĢlangıcından Roma egemenliğine kadar NevĢehir ili ve çevresinde bulunan höyüklerdeki buluntular doğrultusunda, tarihsel süreç içinde bölgede var olan kültürleri kronolojik bir sıra içinde ortaya koymayı amaçlamaktadır. Paleolitik, Mezolitik/Epipaleolitik ve insanlığın üretici yaĢama geçmeye baĢladığı Neolitik Çağ'dan itibaren bölge iskan edilmiĢtir. Kalkolitik ve Erken Tunç Çağları'nda nüfusun da artması ile birlikte NevĢehir ili ve çevresinde bu dönemlere ait yerleĢim sayıları da artıĢ göstermiĢtir. Stratejik konumu ve doğu-batı ile kuzey ve güneyden gelen yolların kesiĢme noktasında yer alması nedeni ile bölgenin Asur Ticaret Kolonileri Çağı ve Hitit Dönemindeki önemi ortaya konulmaya çalıĢılmıĢtır. Demir Çağı'nda özellikle Tabal hakimiyeti altında bulunan alan, Tabal-Asur mücadelelerinde önemli bir rol oynamıĢtır. Bu bakımdan Tabal'in egemenlik sahası içinde bulunması nedeni ile krallığın NevĢehir ili ve çevresine olan siyasi, kültürel etkileri incelenmeye çalıĢılmıĢtır. Med ve Pers egemenliği altında da bulunan bölgede, Pers hakimiyetini yansıtan gösterge ise NevĢehir'de bulunan apadana sütunlarıdır. Büyük Ġskender'in doğu seferi sırasında tıpkı Pers Dönemindeki gibi satraplık Ģeklinde idare olunan Kappadokia bölgesi üzerinde Hellenizm etkili olmaya baĢlamıĢtır. Böylece önemli bir siyasi güç olan Kappadokia Krallığı'nın oluĢumu için gerekli alt yapı sağlanmıĢtır. Roma'nın bir eyaleti olması ile krallık sona ermiĢ ve bölge üzerinde yönetici güç Roma olmuĢtur. Orta Anadolu'nun merkezi coğrafyasında yer alan bu bölge Romalılar ve Parthlar arasında stratejik bir önem taĢımıĢtır.

Abstract:
The Thesis is aimed to bring up existing cultures in the region in a chronological order from the beginning to Roman Empire, regarding the findings from archaeological sites where in the city of NevĢehir and its surrounding. The district has been settled since Paleolithic, Mesolithic and Neolithic age when human kind began productive life. Number of settlements has increased in NevĢehir and around the city along with increasing on number of population in Chalcolithic and Early Bronz Ages. As a result of its geological location and being a cross roads of all the directions (east-west-north-south), it has been studied put forward the importance of the district in Age of Assyrian Trade Colonies and Hittite periods. The district, especially that Tabal dominance in the Iron Age has played important role in Tabal-Assur struggles. It has been examined the political and cultural effects of the Tabalian Kingdom especially in the area NevĢehir and surroundings because of that where in the sovereignty of Tabalians. The indicator of the Persian domination is Apadana column in NevĢehir under the sovereignty of Medes and Persians. During Alexander the Great's eastern expedition, Hellenism had become effective on the Cappadocia region just like the Persian Period Satrapy management. So that for the formation of Cappadocia Kingdom which is an important political power was provided necessary background. The Kingdom came to an end with becoming a provenance of Roman Empire. Afterward the executive power on the region was Rome located in the heart of Central Anatolia this region had a strategic importance between Parthians and Romans.