Öğrenme güçlüğü olan ve olmayan öğrencilerin sözcük bilgisi ve okuduğunu anlama becerileri arasındaki ilişki
The relationship between vocabulary and reading comprehension of students with learning disabilities and with typical development
Yazar: ŞENAY DELİMEHMET DADA
Danışman: DOÇ. DR. CEVRİYE ERGÜL
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Özel Eğitim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okuma becerileri = Reading skills ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Sözcük bilgisi = Word knowledge ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; Öğrenme güçlüğü = Learning difficulty

Özet:
Bu araştırmada öğrenme güçlüğü olan ve normal gelişim gösteren öğrencilerin sözcük
bilgileri ve okuduğunu anlama performansları ile bu becerileri arasındaki ilişki düzeyi
incelenmiştir. Çalışma grubunu 30 öğrenme güçlüğü olan ve 30 normal gelişim gösteren toplam
60 öğrenci oluşturmuştur. Katılımcıların tümü 3. ve 4. sınıfa devam eden öğrenciler arasından
seçilmiştir. Araştırmada betimsel istatistik yöntemlerinden nedensel karşılaştırmalı model
kullanılmıştır. Veriler Türkçe İfade Edici ve Alıcı Dil Testi (TİFALDİ; Berument ve Güven,
2010) ve Formel Olmayan Okuma Envanteri (FOOE; Karasu, Girgin ve Uzuner, 2013) araç
setleri kullanılarak toplanmıştır.
Analizler sonucunda, sözcük bilgisi ve okuduğunu anlama becerilerinde öğrenme
güçlüğü yaşayan öğrencilerin normal gelişim gösteren öğrencilerden daha düşük puanlar
aldıkları görülmüştür. Öğrencilerin sözcük bilgileri ve okuduğunu anlama becerilerindeki ilişki
incelendiğinde ise; öğrenme güçlüğü olan öğrencilerin sözcük bilgisi ve okuduğunu anlama
becerileri arasında kısmi olarak anlamlı bir ilişki bulunurken normal gelişim gösteren
öğrencilerin bu becerileri arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır.
Araştırma küçük bir örneklem grubu ve sadece sözcük bilgisi ve okuduğunu anlama
becerilerindeki performanslar ile sınırlı olmasına rağmen, ülkemizde öğrenme güçlüğü olan
öğrencilerin sözcük bilgisi ve okuduğunu anlama becerilerini değerlendiren çalışmaların sınırlı
olması nedeniyle elde edilen bulguların ilgili alanyazına ve uygulamalara katkıda bulunacağı
düşünülmektedir. Sonuçların öğrenme güçlüğü olan öğrencilerin ilgili beceri alanlarındaki
performansları hakkında bilgi sağlayarak öğretim programlarının planlanması sürecinde
öğretmenleri destekleyeceği düşünülmektedir.

Abstract:
This study examined the relationship between vocabulary and reading comprehension
of students with learning disabilities and with typical development. Participants included 30
students with learning disabilities and 30 typically developing students, total of 60 students. All
participants were selected from 3rd and 4th grade students. This study used causal comporative
research from descriptive statistics. Data sets were collected by using Turkish Expressive and
Receptive Language Test (TIFALDI; Berument ve Güven, 2010) and Informal Reading
Inventory (IRI; Karasu, Girgin ve Uzuner, 2013)
Analyses showed that students with learning disabilities scored lower on vocabulary
and reading comprehension tests. When the vocabulary and reading comprension relationship
was examined, there was partial statisticaly significant relation between vocabulary and reading
comprehension of students with learning disabilities. On the other hand, typically developing
students' vocabulary and reading comprehension skills was not significantly related.
Although the sample size in the study was small and the testing was restricted to
vocabulary and reading comprehension; this study is significant for the field and practice in that
there are limited number of studies examining vocabulary and reading comprehension skills of
students with learning disabilities in Turkey. Findings demonstrating the poor performances of
the students with learning disabilities in vocabulary and reading comprehension will help
teachers and researchers developing and planning their instructional programs.