Küçük hücre dışı akciğer kanserlerinde radyogenomik değerlendirme
Radiogenomic evaluation in non-small cell lung cancers
Yazar: MUHAMMED SAĞLAM
Danışman: PROF. DR. FATMA SİBEL BAYRAMOĞLU
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Sultan Abdülhamid Eğt. ve Arş. Hast. / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine

Özet:
Amaç: EGFR gen mutasyonu, KRAS gen mutasyonu ve gen mutasyon pozitifliği tanımlanmayan küçük hücre dışı akciğer kanserli hastalarda pozitif radyolojik bulguları karşılaştırmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: EGFR mutasyonu, KRAS mutasyonu ve gen mutasyon pozitifliği tanımlanmayan hastaların sistemde mevcut tedavi öncesi görüntülemelerinde pozitif radyolojik bulgular değerlendirilerek gruplar arasında karşılaştırma yapılmıştır. Toraks BT incelemesinde saptanan kitlelerde kenar bilgisi olarak düzenli ya da düzensiz, konturda lobulasyon ve spikülasyon varlığı, kitle tipi olarak pür buzlu cam, subsolid ve solid yapı, kitle komşuluğunda buzlu cam ve konsolidasyon varlığı, kitle-parankim sınırının belirli ya da belirsiz olması, kitle şeklinde round, oval ya da kompleks olması, kitlenin santral ya da periferal yerleşimli olması, lober yerleşim bilgisi, tümörün maksimum çapı, atelektazi varlığı, kitleye giden damarlarda belirginleşme, plevral kalınlaşma, plevral retraksiyon, mediastinal plevral kontakt, mediastinal yağlı doku invazyonu, hava bronkogramı, nekroz, kavitasyon, kalsifikasyon, plevral efüzyon, periferal fibrozis, amfizem, tümör lobunda satellit nodül, tümör lobu dışında satellit nodül, beyin metastazı, kemik metastazı, sürrenal bez metastazı, karaciğer metastazı, karşı akciğer metastazı, lenfanjitik karsinomatoza, milier yayılım varlığı değerlendirilmiştir. Abdominal patolojiler ve metastazlar için abdomen BT ya da MRG ile değerlendirilmiştir. Evreleme, metastaz saptama ve satellit nodül varlığı için hastaların sistemdeki PET/BT incelemeleri değerlendirilmiştir. Ayrıca beyin metastazlarında PET/BT kısıtlılıkları nedeniyle hastaların görüntüleme sisteminde mevcut olan kranial MRG görüntüleri değerlendirilmiştir.
Bulgular: Çalışmamıza KHDAK tanılı, EGFR gen mutasyonu pozitif 22 hasta, KRAS gen mutasyonu pozitif 25 hasta ve gen mutasyon pozitifliği tanımlanmayan 33 hasta dahil edildi. EGFR gen mutasyonu pozitif hastalarda mediastinal yağlı doku invazyonu (p=0.005) ve sürrenal beze metastaz (p=0.007) diğer gen gruplarına göre anlamlı olarak düşük saptanmıştır. EGFR gen mutasyonu pozitif hastalarda kadın cinsiyet ve atelektazi varlığı (p=0.018) anlamlı olarak yüksek saptanmıştır. KRAS gen mutasyonu pozitif hastalarda, tümör lobunda satellit nodül varlığı diğer gen gruplarına göre anlamlı olarak yüksek saptanmıştır (p=0.04). KRAS gen mutasyonu pozitif hastalarda diğer gen gruplarına göre kitle parankim ayrımında belirsizlik anlamlı olarak düşük saptanmıştır (p=0.034). Gen mutasyon pozitifliği tanımlanmayan grupta nekroz (p=0.012) ve kavitasyon varlığı (p=0.002) KRAS ve EGFR gen mutasyonu pozitif gruba göre anlamlı oranda yüksek saptamıştır. Fakat gen mutasyonu tanımlanmayan grupta diğer gruplardan farklı olarak skuamöz hücreli kanser oranı yüksek olarak saptanmıştır.
Sonuç: Pozitif radyolojik bulgular değerlendirildiğinde EGFR (atelektazi, mediastinal yağlı doku invazyonu, sürrenal bez metastazı ), KRAS (tümör lobunda satellit nodül, kitle parankim sınırında belirsizlik) ve gen mutasyon pozitifliği tanımlanmayan (nekroz, kavitasyon) gruplar arasında ayrımı sağlayan anlamlı bulgular saptanmıştır. KHDAK'lerinde pozitif radyolojik bulgular genetik mutasyon açısından tarama yapamayan onkologlar için ek klinik ipucu verebilir. Görüntüleme bulguları ile prognostik öngörüde bulunulabilir.
Anahtar Kelimeler: bilgisayarlı tomografi (BT), EGFR mutasyonu, KRAS mutasyonu, küçük hücre dışı akciğer kanseri (KHDAK), radyogenomik,

Abstract:
Aim: To compare positive radiological findings in non-small cell lung cancer patients with EGFR gene mutation, KRAS gene mutation and unidentified gen mutation positivity.
Materials and Methods: Patients with EGFR mutation, KRAS mutation and unidentified gene mutation positivity were compared between the groups by evaluating the positive radiological findings in the pre-treatment imaging available in the system. In the masses detected in the thorax CT examination, the edge information regular or irregular, the presence of lobulation and spiculation in the contour, pure ground glass, subsolid and solid structure as mass type, presence of ground glass and consolidation in adjacent of the mass, clear or unclear mass-parenchyma boundary, round, oval or complex mass shape, central or peripheral location of the mass, lobar location information, maximum diameter of the tumour, presence of atelectasis, prominence of vessels leading to the mass, pleural thickening, pleural retraction, mediastinal pleural contact, mediastinal fatty tissue invasion, air bronchogram, necrosis, cavitation, calcification, pleural effusion, peripheral fibrosis, emphysema, Satellite nodule in the tumour lobe, satellite nodule outside the tumour lobe, brain metastasis, bone metastasis, surrenal gland metastasis, liver metastasis, opposite lung metastasis, lymphangitic carcinomatosis, miliary spread were evaluated. The abdomen was evaluated by CT or MRI for abdominal pathologies and metastases. PET/CT examinations of the patients in the system were evaluated for staging, metastasis detection and presence of satellite nodules. In addition, cranial MRI images available in the imaging system of the patients were evaluated due to PET/CT limitations in brain metastases.
Results: EGFR gene mutation positive 22 patients, KRAS gene mutation positive 25 patients and unidentified gene mutation positivity 33 patients with NSCLC were included in our study. Mediastinal fatty tissue invasion (p=0.005) and surrenal gland metastasis (p=0.007) were significantly lower in EGFR gene mutation positive patients compared to other gene groups. Female gender and presence of atelectasis (p=0.018) were significantly higher in EGFR gene mutation positive patients. The presence of satellite nodules in the tumour lobe was significantly higher in KRAS gene mutation positive patients compared to other gene groups (p=0.04). Uncertainty in mass parenchymal boundary is unclear was significantly lower in KRAS gene mutation positive patients compared to other gene groups (p=0.034). The presence of necrosis (p=0.012) and cavitation (p=0.002) were significantly higher in the group unidentified gen mutation positivity compared to KRAS and EGFR gene mutation positive group. However, the rate of squamous cell carcinoma was found to be higher in the group unidentified gene mutation positivity compared to the other groups.
Conclusion: When positive radiological findings were evaluated, EGFR (atelectasis, mediastinal fatty tissue invasion, surrenal gland metastasis), KRAS (satellite nodule in the tumour lobe, clear mass-parenchymal boundary) and unidentified gene mutation positivity (necrosis, cavitation) were found to be significant findings to differentiate between the groups. Positive radiological findings in NSCLC may provide additional clinical clues for oncologists who cannot screen for genetic mutations. Prognostic predictions can be made with imaging findings.
Keywords: computed tomography (CT), EGFR mutation, KRAS mutation, non-small cell lung cancer (NSCLC), radiogenomics,