Ankara/Kalecik-Çandır Miyosen Dönem Bovid'lerin paleontolojik analizi
Paleontological analysis of the Miocene Bovides from Ankara/Kalecik-Çandır
Yazar: OKŞAN ARMAN
Danışman: PROF.DR. ERKSİN GÜLEÇ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Fizik ve Paleoantropoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1996
Konu: Antropoloji = Anthropology
Dizin: Ankara-Kalecik = Ankara-Kalecik ; Bovidae = Bovidae ; Miyosen = Miocene ; Paleontoloji = Paleontology

Özet:
Ankara yöresi Miyosen dönem çökelleri çok sayıda fosil yatakları içermektedir. Bu fosil yataklarından Ankara/Kalecik-Çandır Orta Miyosen çökelleri, oldukça zengin memeli paleofaunasma sahip olması açısından dünyaca tanınan önemli bir fosil bulgu yeridir. Karasal memeli Neojen faunal zonlama sistemine göre Astrasiyen faunal birliğinin MN 6 faunal zonuna karşılık gelen Çandır bovid faunası örnekleri Hırsızderesi Mevkii' nde Lokalite 1 ve Lokalite 3 olmak üzere iki ayrı lokaliteden açığa çıkartılmıştır. Bu çökellerden ele geçen 1300' ü aşkın Bovidae örnekleri üzerinde sistematik, odontolojik ve osteolojik çalışmalar yapılmıştır. Yapılan incelemelerde Bovidae ailesinin Hypsodontunea ve Caprinea alt ailelerine ait Hypsodontus pronaticornis, Turcocerus gracilis ve Tethytragus köhlerae türleri örnekleri üzerinde daha önce tanımlanmamış talus, calcaneus ve metatarsal' ler morfolojik açıdan irdelenerek, hem kendi aralarında hem de yeryüzündeki diğer buluntu yerlerinde ele geçmiş paralel buluntularla karşılaştırılmıştır. Bunun sonucunda bu türlerin özellikle etraf kemiklerinin morfolojik 138yapısı ortaya konmuş ve ilk olarak bu buluntu yerinden çıkarılmış geniş bir seri üzerinde daha detaylı odontolojik yapı da tanımlanmaya çalışılmıştır. Bu çalışmalar doğrultusunda Bovidae türlerinin kendi aralarında ve diğer buluntu yerleri arasındaki evrimsel ve zoocoğrafik ilişkiler de açığa çıkartılmaya çalışılmıştır. Türler üzerinde yapılan incelemeler sonucunda elde edilen odontolojik ve osteolojik veriler türlerin birbirleriyle olan karşılaştırmasında ve ilişkilendiril- mesinde kullanılmıştır. Detaylı bir arazi çalışması sonucunda elde edilen litostratigrafik ve sedimantolojik çalışmalar biyostratigrafik çalışmalara temel olmuştur. Bütün araştırmalar ışığında yöre biyostratigrafisi, paleoekolojisi belirlenmiş ve bölge kronolojisinde farklı görüşlere ulaşılmıştır.

Abstract:
The Miocene sedimentary deposits within the area of the Ankara region contain several fossiliferous beds. The non-marine middle Miocene deposits of the Çandır area, near Kalecik, some 80 km northeast of Ankara, is regarded as öne of the most importent sites in Anatolia since it s rich and diversifed mammalian fauna bearing sediments, including a mandible of primate. The specimens of the Çandır Bovid fauna which correlate well with MN 6 faunal zone of the Astracien fauna association in terms of the continental Neogene mammmalia biostratigraphy were collected from different two localities (locality l and 3 respectively). Över than 1300 Bovidae samples collected from this deposites, sistematical, odontological and osteological studies have been carried out. As a results of the laboratory examination of these fossils three species, namely Hypsodontus pronaticornis, Turcocerus gracilis and Tethytragus köhlerae belonging to the subfamily of Hypsodontunea and Caprinea of the Bovidae f amil y have been identified. The Çandır Bovidae fossils have been coraleted with the ones found in the different Miocene sites located at the other 140region of Anatolia. Attemts have also been made to establish the evolutionary trends and the zoogeographical relationships between the sites. The odontological and osteological data obtained from the studies of these species have provided a firm basis for evaluating the correlations and the relations among the species. Lithostratigraphical and sedimenthological data based on the detailed fieled studies provided further background information for the biostratigraphical studies. in the light of available information derived from alil these studies, the biostratigraphy and paleoecology of this region have been established and different vievs concerning the chronostratigraphy of the region have been advanced.