Özel inşaat işlerinde vergilendirme
Taxation of special construction
Yazar: GÜRCÜ GÜNGÖR
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE NİL TOSUN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hukuk = Law ; Maliye = Finance
Dizin: Arsa payı karşılığı inşaat işleri = Construction work for construction land ; Gelir vergisi = Income tax ; Katma değer vergisi = Value added tax ; Kurumlar vergisi = Corporate tax ; Türk vergi hukuku = Turkish tax law ; Vergilendirme = Taxation ; İnşaat sektörü = Construction sector

Özet:
Türkiye'de inşaat sektörü, hem istihdamı artırmayı hem de büyüme rakamlarına katkıda bulunmayı sağlayan öncü sektörlerden biridir. Bu sektör, kendisi ile ilgili yaklaşık 200'den fazla alt sektörün ürettiği ürünlere talep ve işgücü yaratmada stratejik bir öneme sahiptir. İnşaat işlerinin, vergi hukukundaki yeri özel inşaat ve yıllara sari inşaat ayrımına göre belirlenmektedir. Çalışmanın konusu Türkiye'de özel inşaat işlerinin vergilendirilmesi olup, konu hukuki anlamda hem özel hukuk hem de vergi hukuku alanındaki mevzuat ile iç içedir. Bu bağlamda öncelikle inşaat kavramlarının özel hukukta ve vergi hukukundaki anlamları üzerinde durulmuştur. Özel inşaat, kişilerin kendi kişisel ihtiyaçları için yapılabileceği gibi, kazanç elde etmek amaçlı da yapılabilir. Bu inşaat hizmetleri, kendi arsası üzerine inşaat veya başkasının arsasına sözleşmeye dayanarak yapılan arsa payı karşılığı inşaat veya hasılat paylaşımlı inşaat şeklinde gerçekleştirilebilir. Özel inşaat işlerinde vergilendirme, bu inşa faaliyetlerinden dolayı elde edilen kazancın gelir vergisi, kurumlar vergisi, katma değer vergisi ve diğer vergiler (emlak vergisi, tapu harcı vb.) kapsamında vergiye tabi olup olmadığı, vergiye tabi olması durumunda vergilendirme sürecinin nasıl olduğunun belirlenmesidir. Bu tanım, çalışmanın özü olup, konu ile ilgili literatürdeki çalışmalar, vergi idaresi yorumları, özelgeleri, düzenleyici işlemleri ve yargı kararları irdelenerek sorunun tespiti ve çözüm önerileri oluşturulmuştur.

Abstract:
The construction sector in Turkey is one of the leading sectors that both increases employment and contributes to growth figures. This sector has a strategic importance in creating demand and labor force for the products produced by more than 200 sub-sectors related to it. The taxation of construction activities in Turkey is distinguished by the types of construction, specifically private and multi-year projects. This thesis addresses the taxation of private construction works in Turkey, and the subject is legally intertwined with both private law and tax legislation. In this context, firstly, the meanings of the concepts of construction in private law and tax law are emphasized. Private construction can be carried out for the personal needs of individuals, as well as for the purpose of earning profit. These construction services can be carried out in the form of construction on one's own land, flat-for-land construction works on someone else's land, or revenue-sharing construction. Taxation in private construction works is to determine whether the income gained from these construction activities is subject to taxation within the scope of income tax, corporate income tax, value added tax and other taxes (real estate tax, title deed fee, etc.), and if it is subject to taxation, how the taxation process is determined. This definition is the core of this thesis, and the identification of the problem and solution proposals have been formulated by examining the studies in the literature on the subject, comments, tax rulings, and regulatory procedures from the tax administration and judicial decisions.