Öğretmenlerin okul seçme nedenlerinin belirlenmesi: Kocaeli ili resmi okullarında bir araştırma
Determining the reasons of teachers' school choices: A study in public schools in Kocaeli province
Yazar: PINAR KURNAZ
Danışman: PROF. DR. AYDIN BALYER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada öğretmenlerin okul seçme nedenlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu araştırmada nicel yöntemlerden tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma evrenini 2022-2023 eğitim öğretim yılında Kocaeli ilinde resmi okullarda çalışan 20663 öğretmen oluşturmaktadır. Örneklem, basit seçkisiz yöntem ile tespit edilmiştir. Örneklem büyüklüğü %95 güven düzeyinde 378 olarak hesaplanmıştır.  Araştırmaya 383 öğretmen katılım sağlamıştır. Araştırmanın verilerinin toplanması amacıyla Yıldız ve Balyer (2020) tarafından geliştirilen "Öğretmenlerin Okul Seçme Nedenlerini Belirleme Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçek beş boyuttan oluşmakta olup 28 madde içermektedir. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 25.0 programı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda öğretmenlerin okul seçimlerinde okul yönetimi ve okulun imkanları boyutlarına ilişkin ortalama değerleri çok yüksek, beşeri faktörler, çalışma koşulları ve ekonomik faktörlere ilişkin beklenti düzeylerinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin okul seçme nedenleri boyutları ile demografik, kişisel ve mesleki değişkenleri arasındaki farklılaşma durumu analiz edilmiştir. Okul yönetimi ve beşeri faktörler boyutunun kadın öğretmenlerin lehine olduğu, 31-40 yaş grubundaki öğretmenlerin beşeri faktörlere ilişkin ortalama değerlerinin daha yüksek olduğu, 30 yaş ve altı yaş grubundaki öğretmenlerin ekonomik faktörlere ilişkin beklenti düzeylerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bekar öğretmenlerin ekonomik faktör boyutuna yönelik beklentileri daha yüksek düzeydedir. Okul öncesi kademesinde çalışan öğretmenlerin ekonomik faktörler ortalaması diğer okul türlerinde çalışan öğretmenlerden daha düşüktür. 16 yıl ve üzeri mesleki kıdeme sahip öğretmenlerin beşeri ve ekonomik faktörler boyutlarına ilişkin beklenti düzeyleri diğer mesleki kıdem gruplarına göre daha düşüktür. Öğretmenlerin tayin olmak istedikleri okulların oluşturulabilmesi ya da mevcut okullarında kalmalarını sağlamak için, okul yönetimi öğretmen arasındaki bağın kuvvetlendirilmesi için okul yöneticilerine yönelik etkili iletişim, örgüt kültürü, liderlik konularında eğitimler planlanabilir.

Abstract:
The purpose of this study is to determine the reasons of teachers' school choices.The survey model was used in this research. The population of the study is 20663 teachers working in public schools in Kocaeli province during the 2022-2023 academic year. The sample was determined using the simple random sampling method. The sample size was calculated as 378 with a 95% confidence level. A total of 383 teachers participated in the research. The scale, "Scale for Determining the Reasons of Teachers' School Choices" developed by Yıldız and Balyer (2020), was used to collect the data. The scale consists of 28 items and five dimensions. The SPSS 25.0 program was used to analyze the data. As a result of the research, it was found that teachers' expectation levels regarding school management and school facilities dimensions were very high, while their expectation levels regarding human factors, working conditions, and economic factors were high. The differentiation status between the dimensions of teachers' reasons for school choice and demographic, personal, and professional variables were analyzed. Female teachers' average values of school management and human factors were at a higher level. The teachers aged between 31-40, had higher expectation levels of human factors.The teachers aged 30 and under had higher expectation levels regarding economic factors. Single teachers' average values of the economic factor dimension were at a higher level. The average economic factors for teachers working in the preschool stage were lower. Teachers with 16 years or more of professional seniority had lower expectation levels in both human and economic factors. To create schools that teachers want to work at or to enable their retention, training programs on effective communication, organizational culture, and leadership can be planned for school administrators to strengthen the bond between school management and teachers.