Toplumun "Mcdonaldlaştırılması" kapsamında sosyal medyada nüfuzlu kişi etkileri: "Mcınfluencer"lar
The effects of influencers on social media within the scope of"Mcdonaldization of society": Mcinfluencers
Yazar: ASUDE KESER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SİNEM GÜDÜM
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler Ana Bilim Dalı / Reklamcılık ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Reklamcılık = Advertising
Dizin: McDonaldlaştırma = McDonaldization ; Nüfuz pazarlaması = Influencer marketing ; Sosyal medya = Social media ; İnfluencer = Influencer

Özet:
Teknolojinin gelişimini takip eden süreçte, sosyal ağların ilk örnekleri doksanlı yılların sonlarına doğru hayatlarımıza giriş yapmıştır. Sosyal medya kavramı yıllar içerisinde kullanım amaçları bakımından dijital ortamdaki sanal sosyalleşmeyi sağlamanın yanı sıra güçlü bir reklam ve pazarlama alanına dönüşmüştür. Bu dönüşüm esnasında her bir sosyal medya platformu kendine özgü içerikleri üreten sosyal medya fenomenlerini / nüfuzlu kişileri de ortaya çıkarmıştır. Bu kişiler, faaliyet gösterdikleri platformlar üzerinden sahip oldukları geniş takipçi kitlelerine gerçek zamanlı olarak ulaşabilmektedirler. Nüfuzlu kişilerin takipçi kitleleri üzerindeki etkisi ve satın alma davranışlarını etkileyebilme becerileri yapılan birçok araştırma ile ortaya konulmuştur. Bu çalışma, günümüz iletişim teknolojilerinin son dalgası olan sosyal medyanın, içerisinde barındırdığı nüfuzlu kişileri (influencer) analiz ederek yaşamımızdaki sosyal ve kültürel etkilerini, George Ritzer tarafından ortaya konulan post-modern tüketim toplumunun karakteristik biçimlerini Fordizm ve Taylorizm ile harmanlayarak tanımlayan "McDonaldlaştırma" kavramı ile bağdaştırmıştır. Nüfuzlu kişiler olarak sosyal medya üzerinden hayatlarımızda yer edinen kişilerin rolleri "Toplumun McDonaldlaşması" teorisine dayandırılarak yeniden tanımlanmıştır. Bu doğrultuda sosyal bilimler araştırma yöntemlerinden göstergebilimsel analiz ve Nvivo ile MAXQDA programları üzerinden gerçekleştirilen nitel içerik analizleri sonucunda özgün bir kavram olan "McInfluencer" tanımı yapılmıştır. İnsan ilişkilerinin mekanikleştiği ve tıpkı sanayide seri üretime geçilen Fordizm döneminde olduğu gibi, sosyal medya platformlarında yer alan nüfuzlu kişilerin de bu süreçten etkilenme derecelerine uzanan süreç, sosyal hayatın geldiği kritik noktaya parmak basarak Ritzer'in başlatmış olduğu kavrama yeni bir boyut eklemeyi amaçlamıştır. Bu doğrultuda, tüm dünyada en fazla vakit geçirilen uygulamalardan biri olan TikTok'ta en fazla takipçiye sahip kişi profili araştırılmıştır. Sosyal ağların gelişimi hakkında sürekli güncellenen istatistik ve raporlar sunan Statistica, Hootsuite, ve Influencer Marketing Hub platformlarına göre TikTok uygulamasının en fazla takipçiye sahip kullanıcısının Khabane Lame olduğu belirlenmiştir. Bu konuda Guinness Dünya Rekorlarında da adından söz ettiren Khaby Lame'e ait profil detaylı olarak incelenmiş, bahsedilen analizler ışığında irdelenmiştir. Giderek sanallaşan toplumda, ilgili çalışmanın literatüre güncel ve yeni bir tanım kazandırması amaçlanmıştır.

Abstract:
In the process following the development of technology, the first examples of social networks entered our lives towards the end of the nineties. Social media has become a powerful advertising and marketing area over the years, in addition to providing virtual socialization in the digital environment in terms of usage purposes. During this transformation, each social media platform has also revealed many influential people who produce their own unique content. These people are well-known by their ability to reach large audiences in real-time through the account they created on social media platforms. The effect of influencers on their followers and their ability to influence those followers' purchasing behavior has been demonstrated by many studies. This study analyzes the influential people of social media, which is the last wave of today's communication technologies, and correlates its social and cultural effects in our lives within the scope of "McDonaldization", which defines the characteristic forms of the post-modern consumer society by George Ritzer by blending it with Fordism and Taylorism. The roles of people who have a place in our lives through social media as influential people have been redefined based on the theory of "McDonaldization of Society". In this direction, the definition of "McInfluencer", a unique concept, was made as a result of semiotic analysis, one of the social sciences research methods, and qualitative content analyses performed through Nvivo and MAXQDA programs. The process, which extends to the degree of influence of influential people on social media platforms, as it was in the Fordism period when human relations became mechanized and mass production was started in the industry, aimed to add a new dimension to the concept initiated by Ritzer by pointing to the critical point that social life has reached. In this direction, the profile of the person with the highest number of followers in TikTok, which is one of the applications that spend the most time in the world, has been researched. According to Statistica, Hootsuite, and Influencer Marketing Hub platforms, which provide constantly updated statistics and reports on the development of social networks, it has been determined that the user with the highest number of followers of the TikTok application is Khabane Lame. The profile of Khaby Lame, who also made a name for himself in Guinness World Records, was examined in detail and in light of the aforementioned analyses. In the increasingly virtualized society, it is aimed that the related study will give a current and new definition to the literature.