İnanç seyahatleri kapsamında Hz. Muhammed'in (a) Veda Haccı
Within the scope of faith travels, Hz. Muhammad's (a) Farewell Pilgrimage
Yazar: ADNAN ŞENSOY
Danışman: PROF. DR. AHMET AKTAŞ
Kapadokya Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Turizm Rehberliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Tarih = History ; Turizm = Tourism
Dizin: Dini rehberlik = Religious guidance ; Dini turizm = Religious tourism ; Hac = Pilgrimage ; Turist rehberi = Tourist guides ; Veda hutbesi = Farewell khutba ; İnanç turizmi = Faith tourism ; İslam tarihi = Islamic history ; İslami turizm = Islamic tourism ; İslamiyet = Islam

Özet:
İslâm inancına göre, ilk Peygamber Hz. Âdem'den (a) son Peygamber Hz. Muhammed'e (a) kadar anlatılan tek din İslâm'dır. İslâm'da, ilk insandan itibaren her zaman yaratıcı Yüce Allah (c) ile kul arasındaki bağı güncel tutan ibadetler olmuştur. İslâm'ın beş temel esasından birisi olan hac, ibadetlerin en ayrıcalıklı konumunda olanıdır. Çünkü mali ve bedenî şartları taşıyan Müslümanlara ömründe en az bir kere hac ibadeti yapması konusunda mutlak sorumluluk verilmiştir. İslâm için hac ibadeti, belirli zamanlarda, belirli mekânlarda Mekke'de bulunan Kâbe ve çevresinde topluca gerçekleştirilen bir ibadettir. Çalışmanın temel amacı, İslâm'ın son Peygamberi Hz. Muhammed'in (a) Peygamberlik döneminde yapmış olduğu tek hac olan "Veda Haccı" örnekliğinden yola çıkarak hac ve umre seyahatlerinde görülen güncel eksiklikleri gidermek üzerine öneriler sunmaktır. Hz. Muhammed'in (a) Veda Haccı esnasında Medine'den Mekke'ye yolculuğundaki unutulan tarihî yerler, terk edilen dinî mekânlar özelinde, ibadet, ahlak ve manevi değerler üzerinden verdiği mesajlarla işlediği konular üzerinden düzenlemeler sunmaktır. Tez, milyonlarca Müslümanın her yıl dünyanın her yerinden hac ibadeti için Mekke'ye seyahatlerini bir olanağa dönüştürme önerisinde bulunmaktadır. Şüphesiz bu öneri hem turizm açısından bir gelişim hem insanî olarak bir sorumluluk hem dinî manada bir gerekliliktir. Böylece çalışma Hz. Muhammed'in (a) Veda Haccı güzergâhıyla güncel hac ve umre güzergâhının bağlantılarını oluşturarak hem hac ibadetinin yüklenicisi olan kamu örgütlerinin ve sivil turizm kuruluşlarının yeni konu ve konum çeşitlilikleriyle karşılaşmasına her açıdan katkı sunacak hem de Mekke Arafat'ta ve Mina'da, o dönemdeki insan hakları beyannamesi örnekliğindeki Hz. Muhammed'in (a) Veda Hutbesiyle haccın ruhunu anlamaya katkı sağlayacaktır.

Anahtar Sözcükler 
Hac, İslâm, Hz. Muhammed, Medine, Mekke, Veda Hutbesi, İnanç Turizmi

Abstract:
According to Islam, Islam is the only religion that has been told from the first man and Prophet Adam to the last Prophet Muhammad. In Islam, there have always been prayers that keep the bond and responsibilities between the Creator Almighty and the servant up to date since the first human being. Hajj, one of the five pillars of Islam, is the most privileged form of worship because Muslims who have good financial and physical conditions are given absolute responsibility to perform it at least once in their life. Hajj for Islam is a collective worship performed at certain times, in certain places, in and around the Kaaba in Mecca. The main purpose of the study is to offer suggestions to eliminate current deficiencies, based on the only pilgrimage made by Prophet Muhammad, the last Prophet of Islam during his prophethood. This study aims to elevate the meaning of location and routes through the messages and topics given by the Prophet through the place, place, location, worship, morality, values, etc. The thesis proposes to make an opportunity for millions of Muslims to travel to Mecca for hajj every year from all over the world. Undoubtedly, this proposal is both a development in terms of tourism, a responsibility as a human and a necessity in a religious sense. Thus, this study will both contribute to understanding the spirit of the hajj with the Farewell Sermon in proportion to the declaration of human rights in Mecca, Arafat and Mina, which are the most important locations of the Prophet Muhammad and help the public organizations and non-tourist organizations which are the contractors of the hajj in every aspect to the encounter with new subject and location diversity.

Keywords
Hajj, Islam, Hz. Mohammed, Medina, Mecca, Farewell Sermon, Faith Tourism