Bucak yöresi doğal sedir (Cedrus libani A. Rich.) ve Toros göknarı (Abies cilicica Carr.) karışık meşcereleri için ticari hacim denklemlerinin geliştirilmesi
Devolopment of merchantbale volume systems for natural cedar (Cedrus libani A. Rich.) and Taurus fir (Abies cilicica Carr.) mixed stands in Bucak district
Yazar: OSMAN DİRİCAN
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN ÖZÇELİK
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Gövde çapı modelleri bir ağaç gövdesi boyunca farklı noktalardaki çap değerlerine ilişkin bilgileri bulmaya yardımcı olmaları nedeniyle modern anlamdaki orman amenajmanı ve orman envanteri için en önemli ögelerden biridir. Bu bilgiler, gövde hacim tahminleri ve farklı ağaç bölümlerinin sınıflandırılması için kullanılabilmektedir. Bu çalışmada, Bucak Yöresi doğal karışık sedir (Cedrus libani A. Rich.) ve Toros göknarı (Abies cilicica Carr.) meşcerelerinde, gövde üzerindeki herhangi bir noktadaki çap, herhangi bir çap değerinin bulunduğu boy, ticari hacim ve toplam gövde hacmi tahminleri için bazı gövde çapı modelleri değerlendirilmiştir. Bu amaçla altı farklı model (Biging (1984), Zakrzewski (1999), Muhairwe (1999), Fang vd. (2000), Kozak (2004), and Sharma ve Zhang (2004)) seçilmiş ve değerlendirilmiştir. Çalışmada, hiyerarşik bir kümelenme gösteren verilerde, veri yapısında var olan otokorelasyon ve çoklu bağıntı problemlerini dikkate alan uygun istatistiksel yöntemler yardımı ile modeller geliştirilmiştir. Karışımdaki her iki ağaç türü için de, Fang vd. (2000) tarafından geliştirilen parçalı gövde çapı modelinin, çap, boy, ticari hacim ve toplam gövde hacmi tahminlerinde, test edilen diğer modellerden daha başarılı olduğu görülmüştür. Zakrzewski (1999) modeli karışımdaki her iki ağaç türü için de en düşük R2 ve en yüksek RMSE ve AIC değerleri üretmiştir. Her iki ağaç türü için de, parçalı gövde çapı modelinin, değişken şekil gövde çapı modellerine göre tahminlerde daha başarılı olduğu görülmüştür. Sedir ve göknar türlerinde, çap ve ticari hacim tahminleri için farklı gövde çapı ve gövde hacim modeline ihtiyaç olup olmadığı F-testi ile ortaya konmuştur. Yapılan değerlendirmelerde, sedir ve göknar türleri için farklı çap ve ticari hacim denklemlerinin kullanılması gerektiği ortaya çıkmıştır. Geliştirilen gövde çapı ve gövde hacim modelleri kullanılarak Bucak Yöresi karışık sedir ve göknar meşcereleri için daha doğru çap ve hacim tahminleri yapılabilir.

Abstract:
Taper models are one of several necessary components in modern forest inventory and/or management planning systems, giving information on diameter at any point along the tree stem. This information can be used to estimate stem volume and to assort the structure of the tree. This study aimed to assess the performance of different types of taper equations for predicting tree diameter at a specific height, height to a specific diameter, merchantable volume, and total stem volume for mixed cedar (Cedrus libani A. Rich.) and Taurus fir (Abies cilicica Carr.) stands. Six commonly used and well-known taper functions (Biging (1984), Zakrzewski (1999), Muhairwe (1999), Fang et al. (2000), Kozak (2004), and Sharma and Zhang (2004)) were selected and evaluated. Appropriate statistical procedures were used in model fitting to account for the problems of autocorrelation and multicollinearity in the hierarchical data that are associated with the construction of taper models. The compatible segmented model of Fang et al. (2000), was superior to the other equations in describing the stem profile, estimating height to a specific diameter, and merchantable volume for both tree species in mix. The equation of Zakrzewski (1999), had lower R2, and higher RMSE and AIC compared to the other taper equations. The segmented taper equation provided more accurate predictions than variable-form models for both tree species. The non-linear extra sum of squares method indicated differences in mix and tree-specific taper functions. A different taper function should therefore be used for each tree species in mixed stand in Bucak district. Using individual-specific taper equations allows making more robust estimations and, therefore, will enhance the accuracy of diameter at different heights and volume predictions in mixed stands.