Hacettepe Üniversitesi erişkin hastanesinde 2004-2012 yılları arasında kan kültürlerinde üreyen enterobacteriaceae üyelerinin genişletilmiş spektrumlu betalaktamaz ve karbapenemaz pozitifliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of extended spectrum beta lactamase and carbapenemase positivity rates of enterobacteriaceae causing bacteremia between years 2004-2012 in Hacettepe University faculty of medicine
Yazar: ÖZANT HELVACI
Danışman: PROF. DR. MURAT AKOVA
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases ; Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Beta laktamazlar = Beta lactamases ; Enterobacteriaceae = Enterobacteriaceae ; Hacettepe Üniversitesi = Hacettepe University ; Hastaneler-üniversite = Hospitals-university ; Kan = Blood ; Karbapenemler = Carbapenems ; Çapraz enfeksiyon = Cross infection

Özet:
Helvacı Özant,  Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesinde 2004-2012 yılları arasında kan kültürlerinde üreyen Enterobacteriaceae üyelerinin genişletilmiş spektrumlu betalaktamaz ve karbapenemaz pozitifliklerinin değerlendirilmesi, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Uzmanlık Tezi, Ankara 2014. 
Amaç: Bu çalışmada, 2004-2012 yılları arasında kan kültürlerinde üremiş Enterobacteriaceae üyelerinin genişletilmiş spektrumlu betalaktamaz ve karbapenemaz pozitifliklerinin saptanması ve karbapenemaz pozitif üreme saptanan hastaların klinik özelliklerinin saptanması planlanmıştır.
Gereç ve Yöntem:  Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesinde 2004-2012 yılları arasında kan kültürlerinde üreyen  E.coli, K. pneumoniae, Enterobacter spp. ve diğer Enterobacteriaceae üyelerinde GSBL pozitifliği oranları incelendi. Bir hastanın aynı infeksiyon epizodundan alınan çok sayıdaki kan kültürleri bir üreme olarak sayılarak "düzeltilmiş üreme sayısı" hesaplandı. CLSI 2010 kılavuzuna göre karbapenemaz pozitifliği için belirgin risk taşıyan 50 hastanın suşları karbapenemaz için PCR yöntemi ile "VIM, IMP, KPC, NDM, OXA"  karbapenemazları  araştırıldı.
Bulgular: 1138 E. coli üremesinin 382'isi (%31.8), 703 Klebsiella spp. üremesinin 175 (%24.8) ve 237 Enterobacter spp. üremesinin 46'sı (%24.8) GSBL pozitifti.  PCR yapılan 11 E. coli suşundan 7'sinde (%63.6) ve 36 Klebsiella spp. Suşundan 28'inde (%77) karbapenemaz saptandı. Karbapenemaz alt tipleri incelendiğinde Klebsiella spp.'lerin 22'sinde OXA, 3'ünde VIM, 2'sinde IMP ve bir suşta OXA ve VIM eş zamanlı pozitif olduğu saptandı. E.coli suşlarından ise 5'i OXA, 2'si ise OXA ve VIM eş zamanlı pozitifti. NDM ve KPC alt tipleri saptanmadı.
Sonuç:  Hastanemizdeki GSBL ve/veya karbapenemaz üreten Enterobacteriaceae sıklığı Türkiye ve Avrupa ile benzer değerlerdedir. Bazı yıllarda muhtemelen lokal veya ülke geneli salgınlara bağlı olarak bu değerlerde ani yükselişler olmaktadır.  Artmış antibiyotik direnci tedaviyi zorlaştırmakta ve mortaliteyi arttırmaktadır. Bu bakteriler ile bulaşın engellenmesi için uluslarası infeksiyon kontrol merkezlerinin önerilerine uyulmalıdır. 

Anahtar Kelimeler: Betalaktamaz, GSBL, karbapenemaz, Enterobacteriaceae, Hastane kaynaklı infeksiyon

Abstract:
Helvacı Özant,  Evaluation of extended spectrum beta lactamase and carbapenemase positivity rates of Enterobacteriaceae causing bacteremia between years 2004-2012 in Hacettepe University Faculty of Medicine, Ankara 2014. 
Aim: The aim of this study was to determine ESBL and carbapenemase positivity of Enterobacteriaceae that grew in blood cultures and define the clinical properties of patients infected with carbapenemase positive strains. .
Material and method:   E.coli, K. pneumoniae, Enterobacter spp. and other Enterobacteriaceae in blood cultures between years 2004-2012 in  Hacettepe Üniversity Faculty of Medicine were evaluated for ESBL and carbapenemase positivity. ESBL was defined with standart phenotypic method and carbapenemase with PCR for "VIM, IMP, KPC, NDM, OXA" carbapenemases..
Findings: 382 of 1138 E. coli bacteremias (%31.8), 175 of 703 Klebsiella spp. bacteremias (%24.8) and 46 of 237 Enterobacter spp. bacteremias (%24.8) were ESBL positive.  PCR was performed on 11 E. coli strains and  36 Klebsiella spp.  strains. 7 of E. coli strains  (%63.6) and  28 of Klebsiella spp.strains  (%77) were carbapenemase positive. Klebsiella spp. subgroup analysis showed that 22 strains were OXA, 3 were VIM, 2 were IMP and one strain was OXA+VIM pozitive.  For E.coli strains;  5 were OXA, 2 were  OXA+VIM pozitive. NDM and KPC subtypes were detected.
Results: Our hospitals ESBL and/or carbapenemase positive Enterobacteriaceae frequency is similar with Europe and Turkey. In some years, there were sharp rises in ESBL producing bacteria rates , probably due to local epidemias  Resistance to antibiotics, increased mortality can be caused by these species. Since treatment options are limited, every precaution necessary should be taken to avoid spreading of resistant Enterobacteriaceae.