İğneada'nın ekoturizm potansiyelinin saptanması
Determining ecotourism potential of Igneada
Yazar: SARA DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. HAYRİYE EŞBAH TUNÇAY
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture ; Turizm = Tourism
Dizin: Analitik hiyerarşi yöntemi = Analytical hierarchy method ; Ekoturizm = Ecotourism ; Milli parklar = National parks ; SWOT analizi = SWOT analysis

Özet:
Son yıllarda gündeme gelen ekoturizm sürdürebilir bir turizm çeşididir. Temeli doğal, sosyo-kültürel değerlere dayanan ekoturizm, çevreyi anlamaya yönelik ekolojik ve sosyal açıdan sorumlu, doğaya dayalı turizmdir. Bu durum onu diğer turizmlerden farklı kılmaktadır. Ekolojik değerleri yüksek olan alanlar turizm açısından çekicilik yaratmaktadır. Ekolojik açıdan zengin alanlarda yapılan ekoturizm, gelişme ve koruma dengesini iyi kuran ve bunun yanında yerel halka ekonomik katkı sağlayan bir stratejidir. Bu tez Türkiye' nin kuzey-batısnda bulanan İğneada' nın ekoturizm potansiyelini sayısal GZFT yöntemi ile belirlemeye yönelik olarak gerçekleşmiştir. Türkiye ve Bulgaristan sınırına yakın olan İğneada, Karadeniz'in kuzey-batısında bulunan bir kıyı beldesidir. Subasar (longoz) ormanları, sulak alanları, maki toplulukları ve kumullara sahip olan araştırma alanı bu özelikleri nedeni ile milli park ilan edilmiştir. Sahip olduğu bu farklı ekositemler sadece ulusal değil uluslar arası ölçekte de ender ve çeşitlilik göstermektedir. Ancak, son zamanlarda sürdürebilir olmayan ekonomik faaliyetler bu ekosistemler için tehdit oluşturmaktadır.Bu çalışmada İğneada' nın ekoturizm kriterlerini belirlenmek ve ekolojik hassaslığı yüksek olan kıyısal alanlar için ekoturizm planlamasını sayısal GZFT yöntemi kullanarak oluşturmak hedeflenmiştir. Bunun için, çoklu kriterli karar verme yöntemlerinden biri olan ?Analitik Hiyerarşi Süreci? uygulanmış bu amaçla konuyla ilgili derinlemesine araştırmalar yapılmış, yerel halk, konuyla ilgili uzmanlar ve sivil toplum örgütleri ile görüşmeler yapılmış, anketler oluşturulmuştur. Ayrıca araştırma alanında yapılan gözlemler sonucunda ekolojik açıdan hassas kıyı habitatlarında karşılaşılan tehditler belirtilmiştir. Bu tez çalışması kapsamında, İğneada'da ekoturizmin gelişmesine yönelik önceliklerin sıralandığı bir çerçevenin oluşturulması ve aynı zamanda doğal ve kültürel çevreye zarar vermeyecek ve bubun yanında ekonomik faydalar üretebilecek sürdürebilir bir ekoturizm planlaması önerilmektedir.

Abstract:
Ecotourism is a kind of sustainable tourism, which has emerged in the last few decades. Ecotourism the fastest growing sector of tourism today is ecologically and socially responsible nature based tourism that fosters environmental appreciation and understanding, whose raw material depends on natural, cultural, social assets. Ecotourism is a well-known strategy for balancing development and preservation in ecologically rich areas that is also highly attractive for tourism as well as providing economic contribution to local communities. This thesis is an attempt to identify the potential ecotourism of Igneada, which is located in the northwest part of Turkey. Igneada is a coastal town on the very north west coast of Black Sea. It is also near the national border between Turkey and Bulgaria. The area is reputable with its mangrove forests, wetlands, scrub communities, sand dune and coastal line, hence part of it was declared as a national park. It has rare and biologically diverse place not only national but international scale due to the variety of ecosystem types. However, recently, there are number of unsuitable economic activities proposed for the area, which make up several threats for ecosystem of it.This study aims to define ecotourism criteria for Igneada, and based on that, proposes an ecotourism planning with using SWOT analysis for this ecologically sensitive coastal environment. To reach our aim, one of the well-known multi-criteria decision making methods, Analytical Hierarchy Process (AHP), is employed on the basis of the data derived from the in-depth surveys and interviews with locals, experts and stakeholders. In addition, observations during the site surveys are presented with regards to the threats of Igneada?s ecologically sensitive coastal habitats. This study offers a framework to generate a priority ranking for ecotourism development in Igneada and it is also adviced to produce economical benefits by a sustainable ecotourism planning which has no detorior effect to natural and cultural areas.