Yeni damar görüntüleme sprey formülasyonunun geliştirilmesi
The development of new vascular imaging spray formulation
Yazar: SEDANUR KELEŞ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM IŞILDAK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyomühendislik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Biyomühendislik = Bioengineering

Özet:
Sağlık sektöründe sıkça uygulanan kan alma veya vücuda sıvı enjekte etme işlemlerinde damar yolunun bulunması önemli bir husustur. Ancak bazı hastalarda damar yolunun bulunması büyük sorun olmaktadır. Özellikle küçük çocuklarda, obezlerde ve kemoterapi alan hastalarda periferik toplardamarların görülmesi oldukça zordur. Damar yolu bulunamayan hastalarda invazif uygulamalar strese ve acıya sebep olmaktadır. Küçük çocuklarda ise genellikle fiziksel ve psikolojik travmalara yol açmaktadır.
Bu tez çalışmasında, damara yakın deri ile diğer deri bölgeleri arasındaki sıcaklık farkından yararlanılarak toplardamarın görüntülenmesini sağlayacak yeni bir termokromik sıvı kristal yapı içeren hidrojel formülasyonun geliştirilmesi amaçlandı. Bu sayede sağlık çalışanları tarafından günlük hayatta sıklıkla kullanılan invazif uygulamalar için ucuz, taşınabilir ve kullanımı kolay püskürtülebilir yeni bir damar görüntüleme spreyinin geliştirilmesi hedeflendi. Altından damar geçen deri ile altından damar geçmeyen deri arasındaki sıcaklık farkını gözle görünür hale getirmek için termokromik löko boya ve termokromik sıvı kristal yapılar kullanıldı. Termokromik boya katılmış jelatin çözeltisi ile ADA (aljinat dialdehit) çözeltisi birleştirilerek spreylenebilir hidrojel elde edildi. Sıcaklığa bağlı renk değiştiren spreyin formulasyonunun hazırlanmasında ikili ve üçlü termokromik löko boya ve termokromik sıvı kristal kombinasyonları araştırıldı. Hidrojel, ADA (aljinat dialdehit) ve jelatinin in-situ çapraz bağlanma polimerizasyonu ile elde edildi. Çapraz bağlanmanın sağlanması için boraks çözeltisi kullanıldı. Hazırlanan spreyin sıcaklığa bağlı renk değişimleri termokupl yardımıyla gözlemlendi. Elde edilen sonuçlar karşılaştırılmalı incelendi.

Anahtar Kelimeler: Hidrojel, termokromik sıvı kristal yapılar, damar görüntüleme spreyi, in-situ polimerizasyon.

Abstract:
Peripheral venous access is one of the most important steps in the taking blood sample or liquid injection to patient that used in the health sector. But venous access is a big problem in some patients. Especially in children, obese and patient who received intravenous chemotheraphy, it is difficult to see the vascular lines. Invasive applications causes stress and pain in patients who can not be found the vascular line. In children, it usually causes physical and psychological traumas.
The aim of this thesis is developing of a new hydrogel formulation that including thermochromic liquid crystal structure. This hydrogel formulation will allow the display of the vein by using the temperature difference between the skin in proximity to a vein and remaining portions of the skin.  In this way developing of a cheap, portable, and easy to use new sprayable vein imaging spray was targeted for the invasive applications which are frequently used by healthcare professionals in daily life. Thermochromic leuco dye and thermochromic liquid crystal structures were used to make visible the temperature difference between the skin in proximity to a vein and remaining portions of skin. Hydrogel was obtained by combining the thermochromic dye participated gelatin solution and ADA (alginate dialdehyde) solution. Double and triple thermochromic leuco dyes and thermochromic liquid crystal combinations were investigated to prepare the spray formulation that changes color based on temperature. Hydrogel was obtained by in-situ cross-linking polymerization of  ADA (alginate dialdehyde) and gelatin solution. Borax solution was used to provide cross-linking. Color changes of prepared sprey depending on the temperature were obtained by using thermocouple. The results were analyzed comparatively.

Keywords: Hydrogel, thermochromic liquid crystal structures, vein imaging spray, in-situ polymerization.