Yaşam tarzı davranışları ile üst solunum yolu enfeksiyonu sıklığı arasındaki ilişki
Relationship between lifestyle behaviors and upper respiratory tract infection frequency
Yazar: BURCU AYKANAT YURTSEVER
Danışman: DOÇ. DR. TURAN SET
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Giriş: Akut üst solunum yolu enfeksiyonları (ÜSYE), genel popülasyonda görülen en yaygın hastalıklardan biridir. ÜSYE oluşmasında sigara kullanımı ve beslenme gibi yaşam tarzı ile ilgili kişisel faktörler ve çevresel faktörler rol oynamaktadır. Bu çalışmada yaşam tarzı davranışları ile ÜSYE sıklığı arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Kasım 2015 –Haziran 2017 tarihleri arasında Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Farabi Hastanesi Aile Hekimliği polikliniğinde, kesitsel bir araştırma olarak yürütüldü. 18-45 yaş arası ve çalışmaya gönüllü olan bireylere (n=384), sosyodemografik özelliklerini, yaşam tarzı davranışlarını ve ÜSYE geçirme sıklıklarını sorgulayan bir anket yüz yüze görüşme yöntemiyle uygulandı. Bulgular: Katılımcıların ortanca yaşı 23 [Interquartile range (IQR): 20-28] yıldı ve %52,9'u (n=203) kadındı. Katılımcıların son bir yıl içerisinde geçirdikleri toplam ÜSYE sayısı ortancası 2 (IQR: 1-4), ÜSYE iyileşme süresi ortancası 5 (IQR: 3-7) gündü. Daha fazla sigara maruziyeti, sıvı alımı, fastfood tüketimi ve evlerin havalandırılmaması durumunun daha sık ÜSYE geçirilmesiyle ilişkili olduğu bulundu (p<0,05). Ayrıca sigara içmekte olan ya da hiç içmeyenlerin eskiden sigara içip bırakmış olan kişilere göre daha sık ÜSYE geçirdikleri gözlendi (p<0,05). Daha genç yaştakilerin, kadınların, egzersiz süresi daha az olanların ve vitamin desteği alanların, ÜSYE iyileşme süresinin daha uzun olduğu tespit edildi (p<0,05). Medeni durum, eğitim düzeyi ve alkol kullanma durumu ile son bir yıl içerisinde geçirilen toplam ÜSYE sayısı ve ÜSYE iyileşme süresi arasında anlamlı bir ilişki yoktu (p>0,05). Sonuç: Akut ÜSYE sıklığının yaşam tarzı davranışlarıyla ilişkili olduğu görülmüştür. Koruyucu sağlık hizmetleri kapsamında değiştirilebilir yaşam tarzı davranışlarına müdahale edilerek ÜSYE sıklığı azaltılabilir. Bu bağlamda aile hekimleri önemli bir role sahiptir.

Anahtar kelimeler: Üst solunum yolu enfeksiyonu, yaşam tarzı, aile hekimliği

Abstract:
Aim: Acute upper respiratory tract infections (URTIs) are one of the most common diseases in the general population. Environmental factors and individual factors related to lifestyle such as smoking and nutrition play a role in the URTI etiology. In this study, we aimed to investigate the relationship between lifestyle behaviors and URTI frequency. Method: This study was conducted as a cross-sectional study between November 2015 and June 2017 in Karadeniz Technical University Family Medicine Outpatient Clinic. A questionnaire surveying sociodemographic characteristics, lifestyle behaviors, and URTI frequencies was carried out with face to face interview technique to voluntary individuals aged 18-45 (n=384). Results: The median age of the participants was 23 [Interquartile range (IQR): 20-28] years and 52.9% of they (n=203) were female. The median count of total URTI's in the last one year was 2 (IQR: 1-4), the median of URTI recovery time was 5 (IQR: 3-7) days. More cigarette exposure, fluid intake, fast food consumption and non-ventilation home were associated with more frequent URTI (p <0.05). In addition, URTI count was more high among smoker or non-smoker than those who smoking in the past (p<0.05). It was found that younger people, women, those who exercise less time and those who receive vitamin supplements, had a longer duration of URTI recovery (p <0.05). There was no statistically significant relationship between marital status, education level and alcohol use status with the URTI frequency and the duration of URTI recovery (p> 0.05).
Conclusion: It has been seen that the acute URTI frequency is related to lifestyle behaviors. In the coverage of preventive health services, the frequency of URTIs can be reduced by intervention on changeable lifestyle behaviors. In this context, family physicians have an important role.

Key words: Upper respiratory tract infection, lifestyle, family medicine