Türkiye'de sağlık turizmin ekonomik boyutu
Economic dimension of health tourism in Turkey
Yazar: SONGÜL TEMEL TEPE
Danışman: DOÇ. DR. ÜMİT NALDÖKEN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Sağlık ekonomisi = Health economics ; Sağlık turizmi = Medical tourism

Özet:
İnsanlar var olduğu günden itibaren sağlıklı olmanın yollarını aramışlardır. Geçmişten günümüze kadar geçen zaman içinde sağlıklı olmak amacıyla uygulanan hizmetlerin boyutu değişmiştir. Geçmişte kişiler hastalıklardan korunmak amacıyla sağlık hizmeti arayışına girmişleridir. Günümüzde ise hastalanmama, sağlıklı halinin devamını sağlamanın arayışlara girmişleridir. Sağlık turizmi, kişilerin sağlıklı olma halinin devamı amacıyla ulusal veya uluslararası yaptıkları seyahatleri kapsamaktadır. Sağlık turizmi uygulanan serbest piyasa ekonomisi içerisinde getirisinin yüksek olması nedeniyle tüm dünya ülkeleri yüksek oranda pay alma yarışına girmişleridir. Ülkelerde yaşanan ekonomik krizlerin atlatılmasında yüksek getiri oranına sahip olması sebebiyle gelişmesinde ekonomik boyutu etkin role sahiptir. Sağlık turizmi; sağlık hizmetlerinin ticari boyutunun dikkate alınması, sağlık hizmetlerinin önceliği özelliği nedeniyle turizmin bir uzantısı haline gelmesini sağlamıştır. Turizm sektörü; ülke düzeyinde gelir sağlayan, istihdam yaratan, bölgesel nitelikte güçlenmesi sağlayan önemli bir hizmet sektörüdür.
Araştırmada elde edilen sonuçlar; küreselleşme etkisiyle tüm dünya ülkeleri sağlık turizm alanında yüksek oranda gelir sağlamak amacıyla yarış haline girmişlerdir. Türkiye sağlık turizm alanında; sağlık hizmetlerinde yaşanan olumlu gelişmeler, JCI akreditasyon sağlık tesisi sayısının fazlalığı, geleneksel turizm potansiyeli, kolay ve hızlı ulaşım imkânı, termal kaynak potansiyeli, ucuz sağlık hizmeti, genç nüfus yapısı vb. özellikleri nedeniyle önemli avantajlara sahiptir. 


Bu araştırma Sağlık Turizm Türkiye'deki ekonomik boyutunun değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla; 2015-2019 yılları arasındaki dönemine ait sağlık kapsamında sağlık sektörünün fiziksel ve beşeri (Hastane sayıları, hastane yatak sayısı, hastanede ortalama kalış süresi, toplam hekim sayısı, toplam diş hekimi sayısı) verilerinde genel olarak düzenli artış gözlenmektedir. Türkiye sağlık hizmet sunucularının sayısı niteliği, sahip olduğu hastanelerin teknolojik imkânları gelişmiş ülkeler seviyesindedir. Nitelikli sağlık profesyonellere sahip olmak, tedavi hizmetlerine ulaşım süresinde etkin role sahiptir. Ekonomik etki kapsamında verilerin incelendiği dönem olan 2015-2019 yılları arası ülkemizde yaşanan kriz dönemleri nedeniyle turizm verilerinin milli gelir, ödemeler bilançosu ve istihdam üzerindeki etkisinde dalgalanmalar mevcuttur. Fakat aynı dönemi kapsayan sağlık turizm verilerinde düzenli artış gözlenmektedir. Veriler değerlendirilmesi için SPSS 10,0 paket programı kullanılmıştır. Yıllar ile ilişkisel değişiminin tespiti için Regresyon Analizi kullanılmıştır. 


	Anahtar Sözcükler: Sağlık, Turizm, Sağlık Turizmi, Sağlık Turizmin Ekonomik Etkisi.

Abstract:
People have sought ways to be healthy since the day they existed. From past to present, the extent of the services applied to be healthy has changed. In the past, people sought health services to protect themselves from diseases. Today, they are in search of not getting sick and ensuring the continuation of their healthy state. Health tourism includes national or international travels for the continuation of the health of people. Due to the high return of health tourism in the free market economy, all countries of the world have entered the race to get a high share. Since it has a high rate of return in overcoming the economic crises in the countries, its economic dimension has an active role in its development. Health tourism; considering the commercial dimension of health services, health services have become an extension of tourism due to its priority feature. Tourism sector; It is an important service sector that provides income at the country level, creates employment and strengthens regionally.
	The results obtained in the research; with the effect of globalization, all countries of the world have entered into a race to provide high income in the field of health tourism. In the field of health tourism in Turkey; positive developments in health services, high number of JCI accreditation health facilities, traditional tourism potential, easy and fast transportation opportunity, thermal resource potential, cheap health service, young population structure, etc. It has significant advantages due to its features. This research was conducted to evaluate the economic dimension of Health Tourism in Turkey. For this purpose; there is a regular increase in the physical and human data (number of hospitals, number of hospital beds, average length of stay in the hospital, total number of physicians, and total number of dentists) of the health sector for the period between 2015-2019. The number of health service providers in Turkey and the technological facilities of the hospitals it has are at the level of developed countries. Having qualified health professionals has an active role in the access to treatment services. There are fluctuations in the impact of tourism data on national income, balance of payments and employment due to the crisis periods experienced in our country between 2015-2019, the period when the data are examined within the scope of economic impact. However, there is a regular increase in health tourism data covering the same period. SPSS 10.0 package program was used for data evaluation. Regression Analysis was used to determine the relational change over the years.


	Keywords: Health, Tourism, Health Tourism, Economic Impact of Health Tourism