Çocuk sahibi olmak için başvurulan yöntemlerin İslam hukuku açısından değerlendirilmesi
Evaluation of the methods used to have a child in terms of Islamic law
Yazar: AYNUR GÜL ARASOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. EMRULLAH DUMLU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology

Özet:
İnsanlar yaratılış gereği üreme ve bu sayede neslini devam ettirme güdüsüne sahiptir. İslâm dini de insanlığın neslini meşru yollarla devam ettirmesini ve korumasını elzem görmüş ve bu doğrultuda müntesiplerini çocuk sahibi olmaya teşvik etmiştir. Çocuk sahibi olmak çoğu insan için evliliğin temel gayelerinden biri olarak görülmektedir. Gerek dinî gerek toplumsal açıdan bu derece önemli görülen üreme olgusu, birtakım sebeplerden dolayı doğal olarak gerçekleşmeyebilir. Günümüz tıp dünyasının geliştirmiş olduğu bazı yöntemler, tabii yolla çocuk sahibi olamayan çiftlerin de çocuk sahibi olabilmelerinin önünü açmıştır. Bireylere uygulanan bazı tıbbi müdahaleler, çocuk sahibi olamamakla ilgili problemleri çoğunlukla ortadan kaldırmış ve insanlığın neslini devam ettirmesinde önemli bir rol oynamıştır. Söz konusu üremeyi sağlayan tedavi yöntem ve şekiller insanlar nezdinde dini ve ahlâki açıdan sorgulanmıştır. Çalışmamız, doğal yollarla çocuk sahibi olamayan bireylere yönelik bilim dünyasının üremeye dayalı sunduğu yöntem ve şekillerin hem fıkhî hem ahlâki açıdan meşruluğunu değerlendirme amacı taşımaktadır. Araştırmada neslin devamlılığına yardımcı yaygın olarak kullanılan yöntemlerin açık ve anlaşılır bir şekilde aktarımı ve ilgili yöntemlerin dinî hükümleri yer almaktadır.
Anahtar Kelimeler: İslam Hukuku, Yardımcı Üreme Teknikleri, Taşıyıcı Annelik, Üreme Hücresi, Etik.

Abstract:
Humans have the instinct to reproduce and thus continue their lineage by nature. The religion of Islam has also deemed it essential for humanity to continue and protect its lineage through legitimate means and has accordingly encouraged its followers to have children. Having children is seen as one of the fundamental purposes of marriage for most people. The phenomenon of reproduction, which is considered so important both religiously and socially, may not occur naturally due to a number of reasons. Some methods developed by today's medical world have paved the way for couples who cannot have children naturally to have children. Some medical interventions applied to individuals have mostly eliminated the problems related to not being able to have children and have played an important role in continuing humanity's lineage. The treatment methods and forms that provide this reproduction have been questioned by people from a religious and moral perspective. Our study aims to evaluate the legitimacy of the methods and forms offered by the scientific world based on reproduction for individuals who cannot have children naturally, both in terms of jurisprudence and morality. The research includes a clear and understandable transfer of all methods that help the continuity of the generation and the religious provisions of the relevant methods.
Keywods: Islamic Law, Assisted Reproductive Techniques, Surrogacy, Reproductive Cell, Ethics.