Propofolün kardiyak ve solunum depresan etkilerini önlemede intravenöz lipid emülsiyon tedavisinin etkisi
The effects of intravenous lipid emulsion treatment in the preventi̇on of depressive effects of propofol on cardiovascular and respiratory system
Yazar: FATİH DOĞANAY
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGE ECMEL ONUR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid

Özet:
AMAÇ : Propofol sedasyon için yaygın kullanılan sedatif bir ilaçtır. İlaç çoğunlukla güvenli ama antidotu olmayan bir ilaçtır. İlacın kardiyovasküler depresyon ve hipotansiyon yan etkileri istenmeyen bir durumdur. En sık görülen kardiyovasküler yan etkileri, sistemik vasküler direnci, kardiyak kontraktiliteyi ve kardiyak ön yükü azaltıp hipotansiyon yapmasıdır. İntravenoz lipid emulsiyon (ILE) tedavisi öncelikle lokal anesteziklerin ve lipofilik ilaçların toksik etkileri için kullanılmaya başlanılan, sonraları kardiyak pozitif inotropik etkisi nedeniyle beta bloker gibi kardiyak ilaç zehirlenmelerinde kullanılan ve henüz araştırmaları devam eden bir ilaçtır. 
Bu çalışmadaki amacımız, propofol uygulanan ratlarda oluşabilecek kardiyovasküler sistem ve solunum sistemi üzerine olan depresan etkinin ILE tedavisi ile önlenip önlenemeyeceğini gözlemlemektir. 
YÖNTEM : Çalışma, Yeditepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Deney Hayvanları Araştırma Birimi Laboratuarı'nda Mayıs 2016'da gerçekleştirildi. Çalışma için 200-300 g ağırlığında 28 adet Spraque-Dawley cinsi erişkin sıçan rastgele 4 gruba ayrıldı. Birinci grup, kontrol grubu olarak belirlenip sadece normal salin tedavisi aldı. İkinci grup propofol, üçüncü grup intralipid ve dördüncü grup ise intralipid tedavisi ile propofol aldı. 60 dakika takip edilen deneklerin bu süre içerisinde tansiyon, nabız ve solunum parametreleri ve mortaliteleri kaydedildi. 
BULGULAR : Çalışmamızın sonuçları değerlendirildiğinde özellikle sadece propofol alan grupta hemen başlayan bir tansiyon düşüşü gözlemlenmiştir. Tek başına propofol alan grupta  nabız, SKB, DKB ve OAB'de sürekli bir düşüş izlenmiş olup 60 dk. sonunda bu gruptaki tüm sıçanlar ölmüştür.  Propofol ile birlikte intralipid alan grupta ise bir süre sonra  azalmış tansiyon ile nabız değerlerinde yükselme ve bu değerlerin  kontrol grubuna yaklaştığı izlenmiştir. İzole propofol alan sıçanlarda %100 mortalite görülürken, beraberinde intralipid infüzyonu alan grupta mortalite ilk 60 dakikada %0 olarak bulunmuştur. Ayrıca çalışmamızda sadece intralipid tedavisinin yalnız başına solunum sayısını arttırdığı saptanmıştır.
TARTIŞMA  : Kardiyak depresan ilaç zehirlenmelerinde kullanılan ve inotropik etkileri olduğu düşünülen intralipid tedavisi, bizim çalışmamızda da propofolün kardiyak depresyon etkisini azaltmış; bu etkilere bağlı mortaliteyi ortadan kaldırmıştır. Lipidlerin bu pozitif etkisinin daha önceki çalışmalarda ileri sürülen lipofilik ilaçları bağlaması, miyokarda enerji kaynağı sağlaması, uzun zincirli yağ asitlerinin kardiyak miyositlerde voltaj bağımlı kalsiyum kanallarını aktive etmesi yoluyla olabileceği düşünülmektedir. 
SONUÇ : Çalışmamız sonucunda propofol uygulamasını takiben görülebilecek hipotansiyon ve solunum depresyonu gibi etkilerin intralipid tedavisi ile giderilebileceği ve mortaliteyi azalttığı gözlenmiştir. Tek başına lipid tedavisinin solunum sistemi üzerine etkilerinin daha ileri çalışmalarda araştırılması gereklidir. 

Anahtar Kelimeler : Propofol, intravenöz lipid emülsiyonu, sıçan

Abstract:
INTRODUCTION: Propofol is a commonly used sedative drug for sedation. The drug is mostly safe, but the drug has no antidote. The side effects of cardiovascular depression and hypotension are unfavorable. The most common cardiovascular side effects are systemic vascular resistance, cardiac contractility and hypotension by reducing cardiac preload. Intravenous lipid emulsion therapy (ILE) is a drug that has been used in cardiac drug intoxications such as beta blockers due to the cardiac positive inotropic effect, which is first started to be used for the toxic effects of local anesthetics and lipophilic drugs. 
Our aim in this study is to observe whether the depressive effect on the cardiovascular system and the respiratory system that may occur in propofol-treated rats can be prevented by ILE treatment.
MATERIALS AND METHODS : The study was conducted in May 2016 at Yeditepe University Medical Faculty Experimental Animal Research Unit Laboratories. For the study, 28 Sprague-Dawley adult rats, weighing 200-300 g, randomly divided into 4 groups. The first group was identified as the control group and received only normal saline treatment. The second group received propofol, the third group received intralipid, and the fourth received propofol with intralipid therapy. Blood pressure, pulse and respiratory parameters and mortality were recorded during 60 minutes of follow-up. 
RESULTS : When the results of our study were evaluated, a drop in blood pressure was observed, especially in the propofol receiving group. In the propofol alone group, there was a steady decrease in pulse, SBP, DBP and MAP, and after 60 minutes all rats in this group died. In the intralipid group with propofol, after a while, decreased blood pressure and pulse rate increased, and these values were observed close to the control group. While 100% mortality was seen in isolated propofol-treated rats, mortality in the intralipid infusion group was found to be 0% in the first 60 minutes. In addition, our study showed that only intralipid treatment increased the number of respiratory rates alone.
DISCUSSION : Intralipid therapy, which is used in cardiac depressant drug intoxication and thought to have inotropic effects, also reduced the effect of propofol on cardiac depression in our study, but also removed this effect-related mortality. This positive effect of lipids on lipophilic drugs implicated in previous studies is believed to be due to activation of voltage-dependent calcium channels in cardiac myocytes by long-chain fatty acids, an energy source of the myocardium.
CONCLUSION : It has been observed that effects such as hypotension and respiratory depression following treatment with propofol may be alleviated by intralipid therapy and decreased mortality. The effects of lipid therapy alone on the respiratory system need to be investigated further.
Key words: Propofol, intravenous lipid emulsion, rat