Karaciğer sirozunun klinik şiddeti ve hepatik encefalopatinin patogenezi ile serum sitokin düzeyleri arasındaki ilişki
The relation of clinical severity of liver cirrhosis and pathogenesis of hepatic encephalopathy with serum citokin levels
Yazar: YAHYA ATAYAN
Danışman: PROF. DR. VEDAT GÖRAL
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology

Özet:
Giriş ve amaç: Hepatik ensefalopati; kronik karaciğer yetersizliği sonucu gelişen nöropsikiyatrik semptomlarla karakterize major bir komplikasyondur. Etyopatogenezinde suçlanan teoriler deneysel olarak kanıtlanmamıştır. Bu nedenle HE patogenezinde multifaktöriyel patogenez tek bir patogenezden daha geçerlidir. KC sirozunda ve HE'nin patojenezinde, serum TNF-?'nın ve diğer inflamatuar sitokinlerin rolü üzerine çeşitli çalışmalar mevcuttur. Biz çalışmamızda, TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL-6, IL-8 ve IL-10'nun, HE'nin patogeneziyle ilişkisi, HE'nin şiddeti ile korelasyonlarını, presipitan faktörlerle ve KC-S'inin şiddeti ile ilişkilerini araştırmayı amaçladık.Gereç ve yöntem: Çalışmamıza, KC-S tanısı olan 80 hasta alındı. Bu hastalardan HE klinik bulguları gelişmiş olan 50 hasta (grup 1), HE gelişmemiş olan 30 hasta (grup 2) ve kontrol grubu 30 sağlıklı birey (grup 3) olarak çalışmaya dahil edildi. Tüm hastaların serum TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL?6, IL?8 ve IL?10 düzeyleri, chemiluminescent (immulite 1000) yöntemiyle çalışıldı. Değerlendirmelerimizde, hasta grupları serum sitokin değerleri açısından karşılaştırıldı.Bulgular: KC-S'li bütün hastaların serum sitokin düzeylerini sağlıklı bireylerle karşılaştırdığımızda, serum TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL-6, IL-8 düzeyleri arasında anlamlı ilişki vardı ve HE'si olan ve olmayan karaciğer sirozlu hastaları birbiriyle karşılaştırdığımızda, HE lehine TNF-?, IL-1B, IL-2R, IL-6 ve IL-8 düzeyinde anlamlı ilişki vardı (p<0,05). Bütün hastalarda sirozunun şiddeti artıkça (Child A, B, C) ile serum TNF-?, IL-2R, IL8 düzeyleri anlamlı olarak yükseliyordu. HE'nin şiddeti artıkça (evre 1-4) serum sitokinlerinden özelikle serum TNF-? düzeyinde anlamlı artış ile korelasyon mevcuttu (p<0,0001). Ayrıca serum sitokinler ile KC-S'in etyolojik faktörleri arasında ve HE'yi presipite eden faktörler ile karşılaştırıldığında anlamlı ilişki tespit edilmedi.Sonuç: KC-S'in şiddetinin artması, HE'nin patogenezinde serum inflamatuar sitokinlerinin (TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL-6, IL-8) pozitif korelasyonu tespit edildi. HE'nin şiddetinin artmasında, serum TNF-?'nın anlamlı yüksekliği tespit edildi. Serum sitokinler ile olan bu anlamlı ilişki alta yatan etyolojik faktörler ve presipitan faktörlerden bağımsız olduğu anlaşılmaktadır.Anahtar kelimeler: Karaciğer sirozu, hepatik ensefalopati, sitokinler, tümör nekroz faktör-?

Abstract:
Introduction and Aim: Hepatic encephalopathy is a major complication resulting from chronic liver failure and characterized by neuropsychiatric symptoms. The theories suggested for its etiopathogenesis have not been proven experimentally, Therefore, multifactorial pathogenesis is more valid than a single pathogenesis in hepatic encephalopathy in liver cirrhosis and HE pathogenesis, There are many studies carried out on the role of serum TNF-? and other inflamatory cytokines. In our study, we aimed to investigate the association of TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL?6, IL?8 and IL?10 on the pathogenesis of HE, their correlations with severity of HE, and their relationships with presipitant factors and severity of liver cirrhosis (LC).Subjects and Methods: A total of 80 patients diagnosed with LC were included into the study, of these cases, 50 patients who had progressed HE clinical findings were taken as group I, 30 patients who did not have progressed HE as group II, and 30 healthy subjects as controls. Serum TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL?6, IL?8 and IL?10 levels of all patients were studied with chemiluminescent (immulite 1000) method. In our evaluations, patients groups were compared with each other in terms of serum cytokin levels.Results: When serum cytokin levels of patients with LC were compared with those of healthy subjects, we observed a significant relationship among them in terms of serum TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL?6 and IL?8 levels. Also, there was a significant correlation between liver cirrhotic patients with or without HE in terms of TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL?6 and IL?8 levels in favour of HE (p<0.05). In all patients (Child A, B, C), serum TNF-?, IL-2R and IL?8 levels were found to be rising significantly as the severity of cirrhosis increased. Furthermore, as the severity of HE increased, a significant increase was observed to exist particularly at serum TNF-? level. However, no significant correlation was determined between seum cytokines and etiological factors of KC-S and these factors precipitating HE.Conclusion: In the pathogenesis of HE, a positive correlation was determined between serum inflammatory cytokines (TNF-?, IL-1ß, IL-2R, IL?6 and IL?8) and increase in the severity of LC. Also, a significant increase of serum TNF-? was observed in line with increase in the severity of HE. It is concluded that this significant correlation with serum cytokines is independent of underlying etiologic and precipitant factors. Key words: Liver cirrhosis, hepatic encephalopathy, cytokines, tumour necrosis factor-?