Pilotların pilot akran destek programları çerçevesinde veya bir psikologdan psikolojik yardım alma ile ilişkili sosyal damgalanma korkusu ve psikoterapi hakkındaki düşünceleri ile kendini açma eğilimleri arasındaki ilişki
The relationship between pilots' fear of social stigma associated with obtaining psychological help form pilot peer support programs or from a psychologist and their thoughts about psychotherapy and their tendency to open themselves
Yazar: BERRİN ÇELİKEL
Danışman: DOÇ. DR. CANAN TANIDIR
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sivil Havacılık = Civil Aviation
Dizin: Akran desteği = Peer scaffolding ; Damgalama = Stigmatization ; Havacılık = Aviation ; Pilotlar = Pilots ; Psikolojik yardım = Psychological help ; Psikoterapi = Psychotherapy ; Sivil havacılık = Civil aviation ; Ölçekler = Scales

Özet:
Dünya literatürüne hem psikoloji hem havacılık bilim alanlarında bir ilki kazandıracak bu interdisipliner araştırmanın amacı; pilotların pilot akran destek programları çerçevesinde veya herhangi bir psikologdan psikolojik destek alma ile ilişkili sosyal damgalanma korkusu ve psikoterapi hakkındaki düşünceleri ile kendini açma eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. İlgili araştırma problemi başta psikoloji olmak üzere, havacılık psikolojisi, psikiyatri, tıp, adli tıp, havacılık yönetimi, sivil havacılık, uzay ve havacılık mühendisliği, sivil havacılık kabin hizmetleri, uçuş harekât yöneticiliği, havacılık ve uzay bilimleri akademik alanları tarafından, hiç incelenmemiş ve çalışılmamıştır. 
Araştırmanın temelini nicel yöntem ve buna bağlı olarak geliştirilmiş anketler oluşturmuştur. Türkiye'de çalışan 211 pilot çalışmanın örneklemini oluşturmaktır. Bu çalışmada veri toplamak için katılımcılara; "Kişisel Bilgi Formu", "Psikolojik Yardım Alma Nedeniyle Sosyal Damgalanma Ölçeği", "Psikoterapi Hakkındaki Düşünceler Ölçeği" ve "Kendini Açma Beklentileri Ölçeği" uygulan¬mıştır. Yukarıdaki ölçekler ve ölçek alt boyutları arasında yüksek düzeyde istatistiksel güvenilirliğe sahip, anlamlı ilişkiler bulunmuş, Pearson Korelasyon testi ile incelenmiş ölçek alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre katılımcıların %75'i Pilot Akran Destek Programlarından haberdar değildir, %60'ı mesleki geleceklerinden kaygı duymaktadır ve %88'i aile sorunlarının uçuş performansını etkilediğini, %50'si bir psikologdan psikolojik destek almak istediğini ifade etmiştir. Örneklemin sosyal damgalanma kaygısı arttıkça terapist tepkisi, imaj sorunu ve zorlanma sorunu kaygıları da artmaktadır. Örneklemin sosyal damgalanma kaygısı arttıkça, kendini açmaktan bekledikleri riskler artmakta, bekledikleri faydalar ise azalmaktadır. 
Pilotların psikolojik yardım almak için ilk tercihlerinin psikologlar olması Havacılık Psikologlarının önemini göstermektedir. Araştırma sonuçlarında pilotların, psikoterapi sürecinde terapistin yetkinliğini sorgularken, yargılama ve damgalama unsurlarının olmadığı ortamlarda kendilerini daha rahat ifade edebilecekleri görülmüştür. Bu araştırmadan elde edilen sonuçlar, Pilot Akran Destek Programlarının düzenlenip geliştirilmesi ve sonraki araştırmalara öncü kılavuz niteliğindedir.
Anahtar Kelimeler: Klinik Psikoloji, Havacılık Psikolojisi, Pilot, Akran Destek Programı, Damgalanma, Yardım Alma, Havacılık Psikoloğu, Psikoterapi, Havacılık, Psikiyatri, Pilot Akran Destek Programları

Abstract:
BACKGROUNG AND AIM: Aviation psychology and world literature both in the field of science policy that will give pilots a pilot of peer support programs within the framework of interdisciplinary research the aim of the psychological support and social stigma associated with receiving psychotherapy from a psychologist or with thoughts about fear of self-disclosure tendencies is the study of the relationship between. Relevant research problem in the beginning, including psychology, aviation psychology, psychiatry, medical, Forensic, Aviation Administration, Civil Aviation, Aerospace Engineering, Civil Aviation, Cabin Crew, Flight Operations, Director of aeronautical and Space Sciences by academic fields, has not been studied or never studied.
METHOD: The basis of the research was the quantitative method and, accordingly, improved surveys. It is to create a sample of 211 pilot studies working in Turkey. In this study, "Personal Information Form", "social stigma scale due to receiving psychological help", "thoughts about psychotherapy scale" and "self-discovery expectations scale" were applied to the participants to collect data. 
RESULTS: Significant relationships with a high level of statistical reliability were found between the above scales and sub-dimensions of the scale, and statistically significant relationships were found between sub-dimensions of the scale studied using the Pearson correlation test. According to the results of the study, 75% of participants were not aware of Pilot Peer Support Programs, 60% were concerned about their professional future, and 88% said that family problems affected their flight performance, and 50% wanted to get psychological support from a psychologist. As the social stigma anxiety of the sample increases, so do concerns about therapist response, image problem, and strain problem. As the sample's anxiety about social stigma increases, the risks they expect from self-discovery increase, while the benefits they expect decrease.
CONCLUSION: The fact that pilots ' first choice for psychological help is psychologists shows the importance of Aviation psychologists. Research results showed that pilots could express themselves more comfortably in environments where there are no elements of judgment and stigma, while questioning the therapist's competence in the psychotherapy process. The results from this study are a leading guide to the organization and development of Pilot Peer Support Programs and subsequent research.
Key Words: Clinical Psychology, Aviation Psychology, Pilot Peer Support Program, Stigma, Getting Help, Aviation Psychologist, Psychotherapy, Aviation, Psychiatry, Peer Support Programs Pilot