Korunan alanlar tampon zon yönetimi üzerine bir araştırma: Küre Dağları Milli Parkı örneği
A research on buffer zone management of protected areas: Case study on Küre Mountains National Park
Yazar: ERDAL ÖZÜDOĞRU
Danışman: DOÇ. DR. A. ERGİN DUYGU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Biyolojik çeşitlilik = Biological diversity ; Doğa koruma = Nature conservation ; Koruma alanları = Conservation areas ; Küre dağları = Küre mountains ; Kırsal kalkınma = Rural development ; Milli parklar = National parks ; Tampon bölge = Buffer zone ; Yönetişim = Governance

Özet:
Küresel ve ulusal ölçekte korunan alanların ve biyolojik çeşitliliğin iyi korunamadığını yayınlanan pek çok araştırmaya dayanarak söylemek mümkündür. Bu sorunun üstesinden gelebilmek için ülkemiz, diğer ülkelerin yaptığı gibi biyolojik zenginliğini korumak amacıyla başkaca önlemlere ek olarak koruma alanları oluşturmaktadır. 
Bu bağlamda son yıllarda korunan alanlarda oluşturulan tampon zonlar (bölgeler) da gündeme gelmektedir. Bu gelişmeye karşın tampon zon yönetimi konusunda ülkemiz akademi dünyasında yeterli düzeyde araştırma bulunmamaktadır. Diğer yandan tampon zon kavramı, ülkemiz biyolojik zenginliğinin güvenceye alınması için henüz doğa koruma mevzuatımızın bir parçası hâline getirilmemiş, belirlenmesi ve yönetimine dair gerekli tanımlamalar da yapılmamıştır. 
Bu kapsamda önceden hazırlanan soru formu, araştırma alanında yer alan 17 köyün ihtiyar heyetindeki kişilere uygulanmıştır. Yine yerel paydaşlarla, kamu kurum-kuruluş yetkilileri ile derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Bu görüşmelerden elde edilen veriler, alanın doğal ortam verileri ile birlikte değerlendirilerek araştırma alanının ve Küre Dağları Millî Parkı?nın doğasının korunmasına yönelik bir senteze ulaşılmaya çalışılmıştır. Bunun yanında, Küre Dağları Millî Parkı?nın Arıt Bölgesi?nde yer alan 12.036 ha. lık tampon zonu için hazırlanan bu tez çalışması ile diğer korunan alanlarda da uygulanabilecek örnek bir çalışma gerçekleştirerek konuya dikkat çekilmesi hedeflenmiştir.

Abstract:
It is possible to say that, based on most of the studies published; protected areas and biodiversity cannot be conserved enough in global and national scale. To overcome this problem, Turkey , like other countries,  designates protected areas  to protect its biodiversity  in addition to other measures. 
In this context, the buffer zones (regions) established within the protected areas became a current issue in recent years. In spite of this progress, there are not enough studies with regard to the management of buffer zone in academic level in our country. On the other hand, the concept of buffer zone does not become a part of legislation on nature conservation to ensure the richness of biodiversity, and also the necessary definitions regarding determination and management of buffer zone are not described. 
Within this context, the questionnaire prepared previously was conducted to the aldermen of 17 villages in the research area. In-depth interviews were conducted also with local stakeholders and authorized representatives from state institutions and organizations. The data derived from these interviews evaluated with the nature environment data to set a synthesis regarding conservation of natural values in Kure Mountains National Park and in the research area.  Besides, with this thesis statement prepared for the buffer zone with 12.036 ha. in the region of Arıt in Küre Mountains, it is aimed to draw attention  on  the issue mentioned  above  by  performing  a case study that is also applicable in other protected areas.