Stratonikeia kazılarında bulunan Roma Dönemi kırmızı astarlı seramikleri
Roman red slip pottery found in stratonikeia excavations
Yazar: NEVZAT KARACA
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET TEKOCAK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Klasik Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Arkeoloji = Archaeology ; Arkeolojik alanlar = Archeological areas ; Arkeolojik kazılar = Archaeological excavations ; Arkeolojik yerleşim = Archaeological settlement ; Kırmızı çamur = Red mud ; Roma Dönemi = Roman Period ; Seramik kaplar = Ceramic pots ; Seramikler = Ceramics ; Stratonikeia = Stratonikeia

Özet:
Muğla ili Yatağan ilçesinin yaklaşık 8 km. güney – batısında yer alan Eskihisar köyünün yerleştiği alanda kalıntıları görülebilen Stratonikeia antik kentinde İlk bilimsel kazılar 1 Ağustos 1977 tarihinde Prof. Dr. Yusuf Boysal başkanlığında bir ekip tarafından başlatılmıştır. Daha sonra 2003-2006 yılları arasında ise Prof. Dr. M. Çetin Şahin başkanlığında kazılar yapılmıştır. Şimdi Prof. Dr. Bilal SÖĞÜT başkanlığında bir ekip, burada araştırma, kazı ve restorasyon çalışmalarını yürütmektedir. Antik yazarlardan Herodotos (V, 118), Strabon (XIV, II, 25), Pausanias (5, 21, 10)'ın verdiği bilgilere göre, burada Khrysaoris / Idrias adında bir yerleşme vardı. M.Ö. 281 yılından sonra, kısa bir süre içinde Seleukos kralı I. Antiokhos tarafından, önceden üvey annesi ve sonrasında eşi olan Stratonike adına bu kentin adı değiştirilmiştir. Stratonikeia ve içinde bulunduğu bölge, Hellenistik Dönem boyunca, Seleukos, Ptolemaios, Makedonyalılar, Rodos arasında el değiştirmiştir. Kentin çok sınırlı bir alanında kazı yapılmıştır. Kentte bilinen en eski yapı M.Ö. 2. yüzyılın 2. çeyreğine tarihlenen ve inşası sonraki dönemlerde de devam ettiği anlaşılan Gymnasiondur.Tezimizin konusu olan Roma Dönemi Kırmızı Astarlı Seramikleri 1991-2014 yıllarında yapılan kazı çalışmaları sonucu kentin, tiyatro, kuzey sütunlu cadde, kiliseler, meclis binası, çeşme ve kuzey şehir kapısında ele geçmiştir. Roma Kırmızı Astarlı Seramikleri arasında Afrika Kırmızı Astarlı, Foça(Geç Roma C) Kırmızı Astarlı, Kıbrıs(Geç Roma D) Kırmızı Astarlı ve Çandarlı seramiği yer almaktadır. İncelenen örneklerin toplamda 103 tanesi ithal yiyecek ve içecek servis kapları olarak kullanılan tabak ve kaselere ait ağız kenar parçalarından oluşmaktadır. Gruplar içerisinde en çeşitli repertuara sahip Afrika Kırmızı Astarlı Seramikleri olurken en az örneğe sahip olan grup Kıbrıs Kırmızı Astarlı ve Çandarlı seramikleridir. Çalışmalar esnasında günümüzde halen daha geçerliliğini sürdüren J.W.Hayes' in oluşturduğu tipoloji temel alınarak incelemelerde bulunulmuştur. Tasnif ve hamur astar Tez kapsamında dahil ettiğimiz seramik grupları içerisinde yer alan bazı buluntular Doç.Dr. Mehmet Tekocak tarafından '' Stratonikeia Kazılarında Bulunan Kırmızı Astarlı Seramikler'' başlığı altında makale olarak yayınlanmıştır. Bizde bu çalışılan malzemeler ile birlikte toplamda 103 parça seramik buluntusunu  inceleme kapsamına aldık. Tespit belgeme ve değerlendirme çalışmaları yapılmıştır.

Abstract:
Muğla province is about 8 km from Yatağan district. The first scientific excavations in the ancient city of Stratonikeia where the remains of the alpine place where the village of Eskihisar located in the south - west can be seen. Dr. It was initiated by a team led by Yusuf Boysal. Then, between 2003 and 2006, Prof. Dr. Excavations were carried out by M. Çetin Şahin. Now Prof. Dr. A team under the presidency of Bilal SÖĞÜT conducts research, excavation and restoration work here. According to information given by ancient writers Herodotos (V, 118), Strabon (XIV, II, 25), Pausanias (5, 21, 10), there was a settlement named Khrysaoris / Idrias here. B.C. After 281, the name of this city was changed in the name of Stratonike, who was a stepmother and his wife after a short time by Seleucus king Antiochus I. Stratonikeia and the area it was in had changed hands during the Hellenistic Period, between Seleucos, Ptolemaios, Macedonians and Rhodes. Excavation was done in a very limited area of the city. The oldest building known in the city is BC. It is a Gymnasion that is dated to the 2nd quarter of the 2nd century and is understood to continue in later periods of construction.As a result of the excavations carried out in 1191-2014, Roman Red Slip Ceramics, wich are the subject of our thesis, were found at the city's theater, north columned street, churches, parliament building, fountain and northern city gate. Roman Red Slip Ceramics include African Red Slip, Foça (Late Roman C) Red Slip, Cyprus (Late Roman D) Red Slip and Çandarlı Ceramics. A total of 103 samples were imported and consisted of rim pieces of plates and bowls used as food and beverage service containers. Among the groups, African Red Lined Ceramics with the most diverse repertoire are Cyprus Red Lined and Çandarlı ceramics. During the studies, it was examined based on the typology of J.W. Hayes, which is still valid today. Sorting and dough lining Some finds in the ceramic groups that we included in the thesis Assoc.Dr. published by Mehmet Tekocak under the title of ''Red Slip Wares Found in Stratonikeia Excavations''. We inclued 103 pieces of ceramic find together with these materials. Determination documentation and evaluation studies were carried out.