Hava durumunun enerji tedariki üzerindeki etkisi: Kahramanmaraş Adıyaman bölgesindeki güneş enerjisi santrallerinin incelenmesi örneği
The impact of weather on energy supply - Examination of solar power plants in Kahramanmaraş and Adıyaman region
Yazar: NİDA ÖZDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ARİF SELİM EREN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Lojistik Ana Bilim Dalı / Ekonometri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Enerji = Energy
Dizin: Adıyaman = Adıyaman ; Elektrik enerjisi = Electrical energy ; Elektrik santralleri = Power plants ; Elektrik üretimi = Electricity generation ; Enerji kaynakları = Energy resources ; Enerji talebi = Energy demand ; Güneş enerjisi = Solar energy ; Güneş enerjisi santrali = Solar energy plant ; Hava durumu = Weather ; Kahramanmaraş = Kahramanmaraş

Özet:
Elektrik günümüzde en çok ihtiyaç duyulan ve kullanılan enerji türüdür. Elektrik enerjisi diğer enerji türlerinden farklı olarak depolanamama özelliğine sahip olduğu için ehemmiyeti büyüktür. Elektrik enerjisine olan talep gün geçtikçe dünya genelinde hızla artmaktadır. Nüfus artışı, şehirleşmenin hızlanması, sanayileşmenin artması gibi birçok sebeple ve teknolojinin de hızla ilerlemesiyle talebi hızla artan bu enerji türü kaliteli, hızlı ve verimli üretilip iletilmesi gereken bir enerji türüdür. Bu artan elektrik enerjisi ihtiyacını karşılamak için mevcut bilinen enerji kaynaklarına ek olarak güneş enerjisi santralleri (GES), rüzgâr enerjisi santralleri (RES) ve hidroelektrik santraller (HES) gibi alternatif ve yenilenebilir enerji kaynakları arayışı ve fikri artmaya başlamıştır. Günümüzde serbestleşen ve rekabetçi yapıya büründürülen enerji piyasasında kurulan sistemler sayesinde güneş enerji santrallerinden elektrik enerjisi üretmek mümkün hale gelmiştir.Güneş enerjisi, elektrik enerjisi üretiminde çevre kirliliği oluşturmadığı için tavsiye edilen ve kurulum ve kullanım kolaylığı ile diğer yenilenebilir enerji kaynaklarına göre daha kolay bir şekilde yaygınlaşabilecek kaynak türüdür. Güneş enerjisi üretimi konusunda ülkemiz oldukça şanslı bir coğrafi konumda olmasına rağmen bu konudaki girdi/verim ilişkisi henüz oluşturulamamıştır. Özellikle Güneydoğu Anadolu Bölgesindeki coğrafi yapı, güneşin geliş açısı ve güneşlenme süresini analiz eden yatırımcılar bu bölgeye santral kurulumu konusunda yatırım yapmaya başlamıştır. Bu çalışmada; meteoroloji, accueather (hava durumu tahmin portalı) ve bölgedeki elektrik perakende ve dağıtım şirketinden alınan veriler ışığında Kahramanmaraş ve Adıyaman illeri sınırları içerisinde bulunan 356 adet güneş enerjisi santrallerinin, hava durumu veya meteorolojik değişkenlerin etkisi altındaki (basınç, rüzgâr, sıcaklık, bulutluluk, yağış vs.) üretim verileri incelenmiştir. İncelenen veriler kullanılarak enerji tedarikinin artırılması konusunda santrallerin üretim artışına direkt etki edecek en uygun lokasyon yerinin belirlenmesi ve üretimi etkileyen meteorolojik unsurlar matematiksel modeller ve hesaplamalar ile analiz edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Elektrik Enerjisi, Enerji Tedariki, Güneş Enerjisi Santralleri, Meteorolojik Veriler

Abstract:
Electricity is the type of energy that is most needed and used today. Unlike
other types of energy, electrical energy is of great importance because it cannot be
stored. The demand for electrical energy is increasing rapidly around the world day
by day. This type of energy, whose demand has increased rapidly due to many
reasons such as population growth, acceleration of urbanization, increase in
industrialization and the rapid advancement of technology, is a type of energy that
must be produced and transmitted in a high quality, fast and efficient manner. In
order to meet this increasing need for electrical energy, the search and idea of
alternative and naturally renewable energy sources to existing known energy
sources has started to increase. Thanks to the systems established in the energy
market, which is liberalized and competitive today, it has become possible to
generate electrical energy from solar power plants. Solar energy is the most
preferred source type among other alternative renewable energy sources, which is
recommended because it does not cause environmental pollution in electrical energy
production and because of its installation and use. Although our country is in a very
fortunate geographical location in solar energy production, the input / yield
relationship has not been established yet. Especially in the Southeastern Anatolia
Region, investors who analyze the geographical structure, angle of arrival and
sunshine duration have started to invest in the installation of power plants in this
region. In this study; In the light of the data obtained from meteorology,
accuweather (weather forecast portal) and the electricity retail and distribution
company in the region, 356 solar power plants located within the borders of
Kahramanmaraş and Adıyaman provinces are under the influence of weather or
meteorological variables (pressure, wind, temperature, cloudiness, precipitation,
etc.) production data were examined. Using the data analyzed, it has been tried to
determine the most appropriate location that will directly affect the production
increase of the power plants and to analyze the meteorological factors affecting the
production with mathematical models and calculations.

Keywords: Electrical Energy, Energy Supply, Solar Power Plants, Meteorological
Data