Çocuklardaki yalnızlık duygusunun resimlerinde kullandıkları renklere yansıması
The reflection of children's loneliness upon colours they employ in their paintings
Yazar: BETÜL İPEK
Danışman: DOÇ. DR. TOLGA AKALIN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Renkler = Colors ; Resimler = Pictures ; Yalnızlık = Loneliness ; Çocuk resimleri = Children's paintings ; Çocuklar = Children

Özet:
"Çocuklardaki Yalnızlık Duygusunun Resimlerinde Kullandıkları Renklere Yansıması" 
konulu bu araştırmanın amacı, günümüzde gittikçe büyüyen yalnızlık duygusunun ve bu 
duygunun yarattığı psikolojik durumların resim yaptırma yoluyla fark edilmesine, tedavi 
süreci için yönlendirilmesine katkıda bulunmak ve çocukların duygu ve düşüncelerini
yansıtılmasını kolaylaştırmada ve yorumlamada resimden yararlanılmasındaki faydaları 
göz önüne koymaktır. Çocukların ruhsal durumlarını onları zorlamadan ve incitmeden 
resim yoluyla inceleyebilmek, daha sonra gerekli olabilecek danışmanlık hizmetinin doğru 
ve etkili bir şekilde yapılabilmesine katkı sağlamaktır.
Araştırmada 9 yaşındaki 30 çocuğa "okulda veya evinizde herhangi bir gününüzü anlatın" 
konulu resim çalışması uzman denetiminde yaptırılmıştır. Çalışmaya başlamadan önce, 
sınıf öğretmenlerince söz konusu çocuklar için, psikolojik rehber danışmanlar yardımıyla 
ve yalnızlık üzerine yapılan çalışmalardan dayanakla hazırlanan yalnızlık gözlem formu 
doldurulmuştur. Formlardan elde edilen sonuçlar ışığında uygulama yapılacak öğrenciler 
belirlenmiştir. Süre, olanaklar ve çocuğun gelişim dönemi düşünülerek kazanımlar 
belirlenmiş ve buna uygun olarak etkinlik planı hazırlanmıştır. İki ders süresi kullanılarak 
farklı zamanlarda her çocuğa iki resim yaptırılmıştır. Süreç boyunca çalışmalar çocukların 
hassasiyeti gözetilerek yapılmıştır. 
Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden betimsel araştırma tarama modeli ve "Katılımlı 
Gözleme Dayalı Eylem Araştırması" tekniği kullanılarak uygulanmıştır. Araştırmanın ilk 
aşamasında literatür taraması yapılmış konu ile ilgili yapılan çalışmalar incelenmiştir. 
Yararlanılan tüm kaynaklar çalışmada sunulmuştur. Çocukların yaptıkları resimler 
uzmanlarla birlikte değerlendirilmiştir. Resim faaliyeti sonunda öğrencilerle resimlerin vii
içeriği hakkında görüşülmüş, onların duygu ve düşünceleri dinlenmiştir. Araştırma 
verilerinin çözümlenmesinde ise SPSS bilgisayar programından faydalanılmıştır. Elde 
edilen veriler tablolar halinde sunulmuştur.
Araştırmadan elde edilen sonuçlar, yalnız çocukların belirlenmesinde ve bu çocukların 
gerekli yerlere yönlendirilmesinde resmin önemli bir rolünün olduğu yönündedir. Çocuğun 
resimle anlatımının sözel ifadeden daha kolay ve derinlemesine bir anlatım yöntemi olduğu 
görmektedir. Olumsuz duyguları dışa vurmada etkili ve saf bir yöntem olarak çocuk 
resimleri önemli bir araç olabilmektedir.

Abstract:
The purpose of the particular research entitled "The Reflection of Children's Loneliness 
upon Colours" is to make people realise the psychological moods created by the currently 
growing feeling of loneliness through painting, to contribute to its manipulation for the 
treatment period, and to show the benefits of painting in the facilitation and interpretation 
of the reflection of children's feelings and opinions by means of painting. Being able to 
study children's psychological moods with the help of painting without forcing and hurting 
them contributes to proper and effective consultation services that might be necessary later. 
In the research, 30 nine-year-olds were instructed to make a painting of their typical day at 
home or school under supervision. Prior to the study, school teachers had filled out an 
observation form prepared with the help of experts for the students that was based on the 
studies related to loneliness. The students to participate in the practices were assigned 
depending on the results gained from the forms. The time was determined considering the 
possibilities and children's development period and an activity plan was prepared 
accordingly. Each child was made to paint two pictures at different times during a two hour 
lesson. The work during this period was done considering children's sensitivity. 
The research was carried out by using the descriptive research scanning model, a 
qualitative research method, and a technique called "Research based on Empirical Action
with Participation". At the first stage of the research, a literature scanning was done and 
the paintings related to the topic were examined. All the sources that have been benefited 
from have been presented in the study. The paintings made by the children were assessed 
with experts. Following the work, there was a talk with the students about the content of 
the paintings and their feelings and opinions were listened to. In analysing the data from 
the research, the SPSS computer programme was used and it was presented in tables.ix
The results obtained from the study point out that painting plays an important role in 
identifying lonely children and in guiding them to the right places. It is seen that a child's 
painting serves as an easier and more detailed narrative method than verbalization of 
expression. Children's paintings as being an effective and pure method for externalizing 
negative emotions may be a significant tool.