Üniversite öğrencilerinde nomofobi: Dijital bağımlılık, sosyal bağlılık ve yaşam doyumunun rolü
Nomophobia in university students: the role of digital addiction, Social connectedness and life satisfaction
Yazar: MÜFİDE ÇIRAK
Danışman: DOÇ. DR. MELİHA TUZGÖL DOST
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Akıllı telefonlar = Smartphones ; Nomofobi = Nomophobia ; Sayısal bağımlılık = Digital addiction ; Sosyal bağlılık = Social connectedness ; Sosyal medya = Social media ; Teknolojik bağımlılık = Technological dependence ; Yaşam doyumu = Life satisfaction ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu çalışmanın amacı, üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeylerini cinsiyet, akıllı telefona sahip olma süresi, telefonu günde ortalama kullanma süresi ve kontrol sayısı, dijital bağımlılığın alt boyutları, sosyal bağlılık, yaşam doyumu değişkenleri açısından incelemektir. Araştırma, ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2019-2020 Öğretim Yılı bahar döneminde Ankara ilinde bulunan devlet üniversitelerinde öğrenimine devam eden 451 (302 kadın, 149 erkek) üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma grubu, tesadüfi-rastgele örnekleme yoluyla seçilerek oluşturulmuştur. Araştırmada veri toplamak amacıyla Nomofobi Ölçeği, Dijital Bağımlılık Ölçeği, Revize Edilmiş Sosyal Bağlılık Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Dijital bağımlılığın alt boyutları, sosyal bağlılık ve yaşam doyumunun nomofobi düzeyini yordama gücü çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeylerinin cinsiyet ve akıllı telefona sahip olma sürelerine göre değişip değişmediğini belirlemede bağımsız örneklem t-testinden yararlanılmıştır. Öğrencilerin akıllı telefonu günde ortalama kullanma sürelerine ve kontrol etme sayılarına göre nomofobi düzeylerinin karşılaştırılmasında ise tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel çözümlemelerinde SPSS 22 programından yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre dijital bağımlılığın alt boyutu olan sosyal medya bağımlılığı üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeyini anlamlı ve olumlu yönde yordarken dijital bağımlılığın diğer alt boyutları ile sosyal bağlılık ve yaşam doyumunun öğrencilerin nomofobi düzeyini yordamadığı görülmüştür. Üniversite öğrencilerinin nomofobi düzeylerinin cinsiyet, akıllı telefonu günde ortalama kullanma süresi ve kontrol sayısına göre anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Araştırmanın bulguları, alanyazın ışığında tartışılarak araştırmacılara, psikolojik danışmanlara ve politika yapıcılara yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar sözcükler: nomofobi, dijital bağımlılık, sosyal bağlılık, yaşam doyumu, üniversite öğrencileri

Abstract:
The aim of this study is to investigate nomophobia levels of university students in terms of gender, duration of having a smartphone, average daily screen time and number of controls, sub-dimensions of digital addiction, social connectedness and life satisfaction variables. The study was carried out in relational scanning model. The study group of the research consisted of 451 undergraduate students (302 women, 149 men) who continue their education in state universities in Ankara in the spring semester of the 2019-2020 academic year. The study group was determined by random sampling. Nomophobia Scale, Digital Addiction Scale, Revised Social Connectedness Scale, Satisfaction With Life Scale, and Personal Information Form were used to collect data in the study. Independent samples t-test, one-way analysis of variance and multiple linear regression analysis were used to analyze the data. SPSS 22 program was used in the statistical analysis of the data. Results showed that while social media addiction, the sub-dimension of digital addiction, significantly and positively predicted the nomophobia levels of university students, other sub-dimensions of digital addiction, social connectedness and life satisfaction did not predict the nomophobia levels of students. It has been determined that the nomophobia levels of university students differ significantly based on gender, average daily screen time and the number of controls. The findings of the present study were discussed in the light of the literature. Recommendations for researchers, psychological counselors and policy makers were presented.

Keywords: nomophobia, digital addiction, social connectedness, life satisfaction, university students