Peyami Safa'nın Sözde Kızlar ve İstanbul Hikâyeleri adlı eserlerinin sözlüğü ve söz varlığı
The dictionary and vocabulary of Peyami Safa's Sözde Kızlar and İstanbul Hikâyeleri
Yazar: ZİYNET ŞEYMA ÜNGÖR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM ERDOĞAN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu tez Peyami Safa'nın "Sözde Kızlar" ve "İstanbul Hikâyeleri" adlı eserlerinin hem sözlüğü hem de söz varlığını içeren metin-şair sözlüğü türünde bir çalışmadır.
Çalışma Ön Söz, Kısaltmalar, Sözlüğün Kullanımı ile İlgili Açıklamalar, Peyami Safa'nın Hayatı, Edebi Kişiliği ve Eserleri, Sözlük, Söz Varlığı, Sonuç ve Kaynakça kısımlarından oluşmaktadır.
Tezin Kısaltmalar bölümünde, çalışmada kullanılan kısaltmalar gösterilmiştir. Sözlüğün Kullanımı ile İlgili Açıklamalar kısmında tez hakkında bilgi almak veya tezden yararlanmak isteyenlere yardımcı olacak bilgilere yer verilmiştir.
Çalışmamızın I. bölümünü Sözlük bölümü oluşturmuş olup sözcüklerin karşılıkları Türk Dil Kurumu tarafından hazırlanan 2011 baskılı Türkçe Sözlük esas alınarak yazılmıştır. Türk Dil Kurumunca 2011'de hazırlanan Türkçe Sözlük'te anlamı olan sözcükler yazılmış, anlamı olmayan veya açıklaması yetersiz görülen sözcükler ise çeşitli kaynaklar taranarak bakılmış ve diğer kaynaklarda tarandığı hâlde bulamadığımız anlamlar tarafımızca anlamlandırılmaya çalışılmıştır.
Çalışmamızın II. kısmı olan Söz Varlığı bölümünde sanatçının ele aldığımız eserlerindeki söz varlığı, temel söz varlığı ve yabancı söz varlığı olarak sınıflandırılmış ve alfabetik bir şekilde dizilmiştir. "Peyami Safa'nın Kazandırdığı Sözcükler" adlı başlık Türkçe Sözlük'te bulunmayan sözcükleri aksettirmektedir.
Sonuç kısmında, Peyami Safa'nın incelediğimiz eserlerinde, kullanmış olduğu sözcüklerle ilgili birtakım değerlendirmeler yapılarak yazarın dil kullanımı ve önem verdiği kavramlar belirlenmeye çalışılmıştır.
Gün geçtikçe dil bilimcilerimiz tarafında artarak devam eden dil ve sözlük çalışmaları söz varlığımızı geliştirip zenginleştirmektedir. Bu zenginlik de beraberinde Türkçe Sözlük'ü daha kapsamlı bir hâle getirmiş ve getirmeye devam etmektedir.
Anahtar Kelimeler: Sözlük, Söz Varlığı, Peyami Safa, Sözde Kızlar, İstanbul Hikâyeleri.

Abstract:
This thesis is a text-poet dictionary type of work that includes both the dictionary and the lyric presence of Peyami Safa's "Sözde Kızlar" and "İstanbul Hikâyeleri".
The study consists of Foreword, Abbreviations, Explanations about the Use of the Dictionary, Peyami Safa's Life, Literary Personality and Works, Dictionary, Word Presence, Conclusion and Bibliography.
In the Abbreviations section of the thesis, the abbreviations used in the study are shown. In the Explanations for the Use of the Dictionary section, information is given to help those who want to get information about the thesis or benefit from the thesis.
Part I of our study consisted of the Dictionary section and the equivalents of the words were written on the basis of the 2011 printed Turkish Dictionary prepared by the Turkish Language Association. In the Turkish Dictionary prepared by the Turkish Language Association in 2011, words with meaning were written, words that had no meaning or whose explanation was deemed inadequate were searched by various sources and the meanings that we could not find although they were scanned in other sources were tried to be understood by us.
In the second part of our study, the Presence of Words, the presence of words in the works of the artist is classified as the existence of the basic word and the presence of foreign words and is arranged alphabetically. The title " Peyami Safa'nın Kazandırdığı Sözcükler" reflects the words that are not found in the Turkish Dictionary.
In the conclusion section, in the works of Peyami Safa, which we examined, some evaluations were made about the words she used and the author's language use and the concepts she gave importance to were tried to be determined.
The language and dictionary studies that continue to increase day by day by our linguists develop and enrich our vocabulary. This richness has made the Turkish Dictionary more comprehensive and continues to do so.
Keywords: Dictionary, Vocabulary, Peyami Safa, Sözde Kızlar, İstanbul Hikâyeleri.