Çevresel bilinç, çevrecilik ve yeşil pazarlama karması faaliyetlerinin yeşil satın alma davranışına ve bağlılığa etkisi
Affect of environmental consciousness, environmentalism and green marketing mix activities on green purchasing behaviour and loyalty
Yazar: NERMİN EKİN SAVAŞ
Danışman: PROF. DR. HİLAL İNAN
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Pazarlama karması = Marketing mix ; Satın alma davranışı = Purchasing behavior ; Yeşil pazarlama = Green marketing ; Yeşil ürün = Green product ; Çevre bilinci = Environmental consciousness ; Çevre kirliliği = Environmental pollution ; Çevrecilik = Environmentalism ; İklim değişikliği = Climate change

Özet:
Küresel çevresel değişimler, yüksek nüfus artışı ve çoğalan tüketim ile beraber hızlanmıştır. İşletmelerin kaynak ihtiyaçlarının artması, fosil yakıt tüketiminin yükselmesi ve sera gazı etkisinin kritik seviyelere ulaşması ekolojik kirlilik ve iklim değişikliğini kritik seviyelere taşımıştır. Bu gerçekler, ulusal ve uluslararası yasa yapıcı organlara,  karar alma kuvvetine sahip grup ve kuruluşlara, işletmelere ve hatta bireylere büyük görevler yüklemektedir. 
Günümüzde çevreye duyarlı işletmeler, yeşil pazarlama faaliyetlerine gösterdikleri önem derecesinde  ve çevresel bilinç sahibi tüketici sayısının artışıyla  uzun dönem kar artışı sağlayabilecek ve geleceğin işletmesi olabileceklerdir. Bu bakış açısıyla mevcut çalışma; çevresel bilinç düzeyi, çevrecilik ve yeşil pazarlama karması faaliyetlerinin yeşil tüketim davranışına, tatmine ve bağlılığa etkisi hakkında bir öngörü sağlamayı amaçlamaktadır. Perakende sektörü tüketicilerinden oluşan 629 kişilik bir örneklem, yüz-yüze anket yöntemi ile incelenmiştir.  
Çalışmanın sonucuna göre; yeşil pazarlama karması faaliyetlerinden "yeşil tutundurma" hariç tamamının "tutum" ve "niyet" üzerinde etkisi olduğu bulunmuştur. Çevreciliğin de "tutum" ve "niyet" üzerine etkisi bulunmaktadır. "Çevresel biliç düzeyinin" tutum" ve "niyet" üzerine etkisi ise, faktörlerinin bir bölümü tarafından desteklenirken, bir bölümü tarafından desteklenmemiştir. Satın alma niyetinin büyük bölümü davranışa dönüşmüştür. Yeşil tüketicilerin %91 gibi büyük oranının satın alma sonrası tatmine sahip olduğu belirlenmiş olup, tatmin sonrası bağlılık oranı ise %65 bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Çevresel bilinç, çevrecilik, iklim değişikliği, çevre kirliliği, yeşil pazarlama karması

Abstract:
Global environmental changes have been accelerated by high population and increasing consumption. By the increase of resource needs of the companies, the consumption of fossil fuels and the rise of sera gas effect in the atmosphere have carried environmental pollution and the climate change into a critical level. All these facts have loaded important tasks to national and international policy makers, decision maker groups and organizations, businesses and also individuals. 
Today, environmentally conscious companies may have the chance of becoming the company of the future and have a long-term profit increase by the level of importance they give to green marketing activities and by the rise of the number of environmentally conscious consumers. From this point of view, this study aims to have a clear foresight for the effects of environmental consciousness level, environmentalism and green marketing mix activities to green consumption behaviour, consumer satisfaction and loyalty. A sample of 629 retail sector consumers has been analyzed by using the face-to-face survey method.
According to the results of the study, it has been found that all "green marketing mix activities", except for "green promotion" have an effect on "attitude" and "intention". "Environmentalism" also has an effect on "attitude" and "intention". Some of the factors of "environmental conscious level"  have an effect on "attitude" and "intention", while some of them do not. A high rate of purchasing intention has turned into purchasing behavior. It has been found that a very-high level of (%91) green consumers have been satisfied with the green consumption they made and the loyalty rate has been determined as %65.
Key Words: environmental consciousness, environmentalism, climate change, environmental pollution, green marketing mix