Farklı ısınma türlerinin izokinetik diz kuvveti, yorgunluğu, bilateral ve ipsilateral tork oranlarına etkisi
Influence of different warm-up protocol on isokinetic knee strength, fatigue, bilateral and ipsilateral torque ratios
Yazar: MEHMET VURAL
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZDAL
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Isınma = Warming ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Kas yorgunluğu = Muscle fatigue ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; İzokinetik antrenman = Isokinetic training

Özet:
Bu çalışmanın amacı farklı ısınma türlerinin izokinetik diz kuvveti, yorgunluğu, bilateral ve ipsilateral tork oranlarına etkisinin incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda spor yapmayan sağlıklı sedanter 8 erkek katılımcı (yaş: 22.25±1.49 yıl; boy uzunluğu: 181±0.06 cm; vücut ağırlığı: 73.50±7.62) çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmayla akut etki belirlenmiştir. Çalışma, günler arasında minimum 48 saat olmak kaydı ile toplamda 5 farklı günde gerçekleştirilmiştir. Bu günlerde kontrol uygulaması, dinamik, balistik, PNF ve statik ısınma protokolleri randomize bir şekilde uygulanıp ardından izokinetik kuvvet ölçümleri gerçekleştirilmiştir. İzokinetik kuvvet ölçümleri Cybex marka izokinetik test cihazı (Humac Norm Testing and Rehabilitation System, CSMI, USA) ile Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Performans Ölçüm Laboratuvarı'nda gerçekleştirilmiştir. Uygulan ısınma protokollerinin ardından izokinetik test cihazı üzerinde 300o/s-1 açısal hızda 15 tekrarlı ısınma uygulaması yaptırılıp 3 farklı açısal hızda (240o/s-1,180o/s-1,60o/s-1) 15 tekrarla izokinetik kuvvet ölçümleri gerçekleştirilmiştir. Isınma protokollerinin farklı açısal hızlarda izokinetik diz kuvveti, yorgunluğu, bilateral ve ipsilateral tork oranlarına etkisini değerlendirmek için Repeated Measures One Way Anova test yöntemi kullanılmıştır. Veriler arasındaki farklılıkların analizi için LSD Post-Hoc testinden faydalanılmıştır. Elde edilen verilerin analizi sonucunda dominant ve dominant olmayan dizde ipsilateral oranlarda uygulamalar arasında anlamlı farklılık tespit edilememiştir (p>0.05). Bilateral oranlarda ekstansör kaslarda 60o/s-1 açısal hızda uygulamalar arasında anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0.05). Zirve tork değerlerinde ekstansör kaslarda uygulamalar arasında anlamlı farklılık tespit edilememiştir (p>0.05). Fleksör kaslarda ise dominant dizde uygulamalar arasında 60o/s-1 açısal hızda uygulamalar arasında anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0.05). Yorgunluk indeksi değerlerinde dominant ve dominant olmayan dizde ekstansör kaslarda 60o/s-1 açısal hızda uygulamalar arasında anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0.05). Fleksör kaslarda ise uygulamalar arasında anlamlı farklılık tespit edilememiştir (p>0.05). Ortalama güç değerlerinde dominant diz ekstansör 60o/s-1 açısal hızda uygulamalar arasında anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0.05). Dominant olmayan ekstansör ve dominant ve dominant olmayan fleksör kaslarda ise ortalama güç değerlerinde uygulamalar arsında anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir (p>0.05). Sonuç olarak dinamik, balistik, PNF ve statik ısınma uygulamalarının diz izokinetik kuvvete, bilateral oranlara, yorgunluk indeksi ve ortalama güç değerleri üzerinde 60o/s-1'lik açısal hızda etkili olabileceği söylenebilir.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effects of different warm-up types on isokinetic knee strength, fatigue, bilateral and ipsilateral torque ratios. In this direction, 8 healthy sedentary male participants (age: 22.25±1.49 years; height: 181±0.06 cm; body weight: 73.50±7.62) who do not sports were included in the study. The acute effect was determined in this study. The study was carried out on 5 different days with 48 hours rest between days. Control application, dynamic, ballistic, PNF and static warm-up protocols were performed in a randomized manner and then isokinetic force measurements were carried out. Isokinetic strength measurements were carried out with the Cybex isokinetic test device (Humac Norm Testing and Rehabilitation System, CSMI, USA) at Gaziantep University Faculty of Sport Sciences Performance Measurement Laboratory. Following the warm-up protocols, 15 repetitions at an angular speed of 300o/s-1 were performed on the isokinetic test device for warm-up, and isokinetic strength measurements were performed with 15 repetitions at 3 different angular speeds (240o/s-1,180o/s-1,60o/s-1). The Repeated Measures One Way Anova test was used to evaluate the effects of warm-up protocols on isokinetic knee strength, fatigue, bilateral and ipsilateral torque ratios at different angular velocities. LSD Post-Hoc test was used to analyze the differences between the warm-up protocols. As a result of the analysis, significant difference was not found between the warm-up protocols in the ipsilateral ratios in the dominant and non-dominant knee (p>0.05). Significant difference was found between the warm-up protocols at an angular velocity of 60o/s-1 in the extensor muscles at bilateral rates (p<0.05). There was no significant difference between the warm-up protocols in the extensor muscles in the peak torque values (p>0.05). In the flexor muscles, a significant difference was found between the warm-up protocols at an angular speed of 60o/s-1 in the dominant knee (p<0.05). In the fatigue index values, a significant difference was found between the warm-up protocols at an angular speed of 60o/s-1 in the extensor muscles in the dominant and non-dominant knee (p<0.05). In the flexor muscles, there was no significant difference between the warm-up protocols for fatigue index (p>0.05). Significant difference was found between the warm-up protocols in the average power in the dominant knee extensor 60o/s-1 angular velocity (p<0.05). There was no significant difference between the warm-up protocols in the average power in the non-dominant extensor and dominant and non-dominant flexor muscles (p>0.05). In summary, it could be concluded that the dynamic, ballistic, PNF and static warm-up types may effective on knee isokinetic strength, bilateral ratios, fatigue index and average power values in angular velocity 60o/s-1.