Mobil kütüphane uygulamalarında kullanıcı arayüz tasarımı: Üniversite kütüphanelerine yönelik mobil uygulama önerisi
User interface design in mobile library applications: Mobile application proposal for university library applications
Yazar: CANSU ALBAYRAK KALOK
Danışman: PROF. BANU İNANÇ UYAN DUR
Işık Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Görsel İletişim Tasarımı Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Kütüphaneler insanların birden fazla bilgiye ulaşmasını sağlayan bir toplumun en büyük hizmet kurumu, bilgi merkezleridir. Teknoloji alanında yaşanan gelişmeler kütüphaneye yönelik değişimleri de beraberinde getirmiştir. İnsanların bilgiye daha hızlı ve kolay şekilde ulaşmasını sağlayan teknolojiler ve uygulamalar kütüphane alanında da her geçen gün gelişim göstermektedir. Dijital teknolojilerin avantajları arasında mobil uygulamalar kullanım kolaylığı ve hızlı erişim gibi belirli özellikleri ile öne çıkmaktadır. Akıllı telefonların yaygın kullanılmasıyla beraber mobil uygulamalarda büyük önem kazanmıştır. Mobil uygulamalar akıllı telefon ve tabletler için tasarlanmış özel yazılımlar olarak insan-bilgisayar etkileşiminin en somut örneklerinden biridir. Mobil uygulamalarda kullanıcı deneyimi (UX), kullanıcı arayüz tasarımı (UI), etkileşimin sürekliliği ve kullanılabilirliği açısından önemlidir. Mobil uygulamalar, kullanılan teknoloji ve cihaz donanımı açısından masaüstü uygulamalardan farklılık gösteren, mobil cihazlarda kullanılmak üzere geliştirilmiş yazılımlardır.  Günümüz teknolojisiyle birlikte internet kullanıcısı bilgiye erişimi bilgisayarların yanı sıra mobil cihazlar üzerinden yapmaktadır. Bu nedenle, bilgi ve iletişim teknolojisinin sürekli gelişim göstermesi kütüphane hizmetlerini de etkilemiştir.  Mobil teknolojilerin gelişmesiyle beraber kütüphaneler fizikselden dijital hale dönüşmeye başlamıştır. Mobil kütüphane uygulaması, kütüphane kullanıcılarına daha iyi olanaklar sağlamakta ve kullanıcıları bilgi ihtiyaçlarını hızlı bir şekilde karşılamaktadır.
Bu tez çalışması beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde kütüphane kavramının tarihsel süreci incelenmiştir. İkinci bölümde Dünya ve Türkiye'de kütüphanelerin geçmişten günümüze dijitale geçiş süreci aktarılmıştır. Üçüncü bölümde kullanıcı deneyimi tasarımı (UX) ve kullanıcı arayüz tasarımı (UI) ve mobil uygulamalarda arayüz tasarımına yer verilmiştir. Dördüncü bölümde mobil kütüphane uygulamalarının arayüz tasarımı bakımından ele alınmış ve iki örnek mobil kütüphane uygulaması arayüz tasarımı ve kullanılabilirlik açısından incelenmiştir. Beşinci bölümde bir kütüphane mobil uygulama projesi geliştirilmesi amaçlanmıştır.

Abstract:
Libraries are the largest service institution of a society, information centers that enable people to access more than one information. Advances in technology have brought about changes in the library. Technologies and applications that enable people to access information faster and easier are also developing day by day in the library field. Among the advantages of digital technologies, mobile applications stand out with certain features such as ease of use and fast access. Nowadays, with the widespread use of smart phones, mobile applications have gained great importance. Mobile applications, as special software designed for smartphones and tablets, are one of the most concrete examples of human-computer interaction. In mobile applications, user experience (UX), user interface design (UI) are important in terms of continuity and usability of interaction. Mobile applications are software developed for use on mobile devices that differ from desktop applications in terms of technology and device hardware. With today's technology, internet users access information via mobile devices as well as computers. For this reason, the continuous development of information and communication technology has also affected library services. With the development of mobile technologies, libraries have begun to transform from physical to digital. The mobile library application provides better facilities to library users and quickly meets their information needs.
This thesis consists of five chapters. In the first part, the historical process of the library concept is examined. In the second part, the transition process of libraries from past to present in the world and in Turkey is explained. In the third section, user experience design (UX) and user interface design (UI) and interface design in mobile applications are included. In the fourth chapter, mobile library applications are discussed in terms of interface design and two sample mobile library applications are examined in terms of interface design and usability. In the fifth chapter, it is aimed to develop a library mobile application project.