Yutma bozukluklarının rehabilitasyonunda  transkranial manyetik stimulasyon kullanımının etkisi
The effect of  using transcranial magnetic stimulation at the rehabilitation of dysphagia
Yazar: NEZEHAT ÖZGÜL ÜNLÜER
Danışman: PROF. AYNUR AYŞE KARADUMAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Manyetik alanlar = Magnetic fields ; Serebrovasküler bozukluklar = Cerebrovascular disorders ; Transkraniyal manyetik uyarı = Transcranial magnetic stimulation ; Yutma = Deglutition ; Yutma bozuklukları = Deglutition disorders

Özet:
Bu çalışma; inme sonrası yutma bozukluğu olan bireylerde tekrarlayıcı transkranial manyetik stimulasyon (rTMS) kullanımının etkinliğini araştırmak amacı ile yapıldı. Randomize kontrollü tek kör olarak planlanan çalışmaya;  tek taraflı inme sonrası yutma bozukluğu 2-6 ay arasında olan 12 kadın, 16 erkek toplam 28 birey dahil edildi. Bireyler kapalı zarf yöntemiyle çalışma ve kontrol grubu olmak üzere 2 gruba ayrıldı. Çalışma grubundaki bireylere haftada 3 gün 4 hafta süresince  konvansiyonel tedavi yapılırken son hafta 5 gün 1 Hz rTMS de uygulandı. Kontrol grubundaki bireylere ise haftada 3 gün 4 hafta süresince konvansiyonel tedavi yapıldı. Çalışmaya alınan bireyler tedavi öncesi, tedavi sonrası, tedavi sonrası 1. ay ve 3. ay olmak üzere 4 farklı zamanda değerlendirildi. Değerlendirmelerde bireylerin demografik ve klinik özellikleri, klinik ve radyolojik yutma fonksiyonları, yaşam kalitesi, bağımsızlık düzeyleri ve depresyon düzeyleri incelendi.  Her iki grupta bireylerin yutma fonksiyonlarının klinik ve aletsel değerlendirmesinde 3.aya doğru istatistiksel olarak anlamlı gelişme sağlandı. (p<0.05).Ancak gruplar arasında fark bulunamadı (p>0.05). Aynı zamanda her iki grupta da depresyon düzeylerinde azalma ve bağımsızlık düzeylerinde artma görülürken gruplar arasında farklılık bulunamadı (p>0.05).Yaşam kalitesi değerlendirmesinde ise çalışma grubunda kontrol grubuna göre yeme isteği, yeme korkusu ve mental sağlık parametrelerinde anlamlı derecede gelişme saptandı (p<0.05). Sonuç olarak; çalışmamızda elde edilen bulgular her iki grupta yutma fonksiyonunda iyileşme olduğunu göstermektedir. Grupların birbirine üstünlük sağlayamaması inme sonrası 2-6 ay arasında yutma bozukluğu olan bireylerin tedavisinde 1 Hz rTMS'nin egzersiz yaklaşımına göre ek katkı yaratacak etkisinin olmadığını düşündürmüştür.

Abstract:
This study was carried out to investigate the effect of repetitive transcranial magnetic stimulation (rTMS) on swallowing dysfunctions of post-stroke subjects. 12 female and 16 male, a total of 28 individual, suffering from monohemispheric post-stroke dysphagia between 2 and 6 months were included in this randomized controlled, single blind study. Individuals were divided into 2 groups, being classified as the study group and the control group, by sealed envelope method. The subjects in the study group received conventional treatment for 4 weeks, 3 days a week and 1 Hz rTMS was performed   in the final week of the study. The subjects in the control group received conventional  treatment for 4 weeks, 3 days a week. The individuals have been evaluated 4 different times respectively; before and after the treatment, 1 month and 3 months after the treatment. The demographic and clinical features, the clinical and radiological swallowing function, quality of life, level of independence and level of depressive level have been evaluated. Both clinical and instrumental assessments of swallowing function of the subjects in both groups have gradually developed statistically towards to the third month (p<0.05). However, there was no statistical difference between the groups (p>0.05). While there were decline on depression level and improvement on independence level for subjects in both groups; no statistical difference was observed between the groups (p>0.05). In the quality of life assessment, however, a significant recuperation on appetite, fear of eating and mental health parameters was observed in the study group subjects comparing to those in the control group (p<0.05). In conclusion; the findings in this study shows improvement on swallowing function of the individuals in both groups. The findings that none of the groups has shown superiority on another indicates that 1 Hz rTMS has no additional contributive effect as to exercise approach, on the treatment of the subjects undergoing post-stroke dysphagia between 2 and 6 months.