Yükselen ekonomiler ve Türkiye'de doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının siyasal-ekonomik istikrar açısından değerlendirilmesi
Assessment of foreign direct investment for Turkey and emerging economies in terms of economic and political stability
Yazar: MUHAMMED YILDIZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ŞABAN MUSTAFA ERSUNGUR
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Doğrudan yabancı sermaye yatırımları = Foreign direct investments ; Ekonomik istikrar = Economic stability ; Siyasal istikrar = Political stability ; Yatırımlar = Investments ; İstikrar = Stability

Özet:
Son 25 yılda bilgi ve iletişim teknolojisinde yaşanan gelişmeler küreselleşme sürecine hız kazandırmıştır. Küreselleşme olgusunun hayatın her alanında hissedilmeye başlaması ve ekonomik anlamda küreselleşmenin gerçekleşmesiyle birlikte, gelişmekte olan ekonomiler kalkınabilmeleri için gereken tasarruf açığını doğrudan yabancı sermaye yatırımlarını kullanarak kapatmak istemektedir. Diğer yandan gelişmiş ekonomiler ise, küresel rekabet gücünü ve pazar payını korumak amacıyla doğrudan yabancı sermaye yatırımlarına önem vermektedir. Bu nedenler küreselleşen dünyada sermayenin bir ülkeyle sınırlı kalmasını olanaksız kılmakta ve gün geçtikçe doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının önemini artırmaktadır.
	Teorik ve ampirik açıdan yapılan çalışmalar değerlendirildiğinde doğrudan yabancı sermaye yatırımlarının; ekonomik ve politik istikrar, ülkenin pazar büyüklüğü, uygulanan döviz kuru politikası, vergi politikası, alt yapı yatırımları, ticari açıklık, doğal kaynaklar, özelleştirme uygulamaları, yolsuzluk ve sosyo-kültürel etkenler gibi onlarca belirleyicisinin olduğu kabul edilmektedir. Yapılan literatür taramalarında ise genellikle doğrudan yabancı sermaye yatırımları; makro ekonomik değişkenler, vergi teşvikleri, dış ticaret etkileri, döviz kuru ilişkisi ve AB sürecinin etkisi bakımından ele alınmıştır. 	Teoride, politik ve ekonomik istikrarın gelişmekte olan ekonomiler açısından önemli belirleyiciler olduğu sıkça ifade edilmesine rağmen yapılan kapsamlı bir çalışmanın olmaması araştırmamızın motivasyonunu oluşturmaktadır. Bu doğrultuda çalışmaya geniş çaplı kavramsal literatür taramasıyla başlanmıştır. Çalışmanın ampirik bölümünde oluşturulan ekonometrik modelde ise, çoğunluğu gelişmekte olan ekonomilerden meydana gelen ve  "Yükselen Piyasa Ekonomileri" olarak adlandırılan 26 ülkeye ait 2 temel faktör 1996 - 2015 yılları arası esas alınarak panel veri yöntemiyle analiz edilmiştir.

Abstract:
Developments in information and communication technology in the last 25 years have accelerated the globalization process. Globalization phenomenon beginning to be felt in all areas of life and with realization of economic globalization in the economic sense, emerging economies want to close down the savings needed for their development by using foreign direct investment. On the other hand, developed economies attach importance to foreign direct investments in order to protect global competitiveness and market share. These causes make it impossible for global capital to be limited to a country in the globalizing world and the importance of foreign direct investment is increasing day by day.
	Theoretical and empirical studies show that the determinants of foreign direct investment are: Economic and political stability, market size of the country, exchange rate policy, tax policy, infrastructure investment, commercial openness, natural resources, privatization practices, corruption and socio-cultural factors like that. In the literature reviews, foreign direct investments are evaluated as: Macroeconomic variables, tax incentives, foreign trade effects, exchange rate relations and the impact of the EU process.
	In theory, it is often stated that political and economic stability are important determinants of developing economies, but the absence of a comprehensive study has been  motivated for our research.It has been started to work in this direction with a large-scale conceptual literature search. In the empirical part of the study, the two main factors of 26 countries, which are mostly developing economies and called "Emerging Market Economies", have been analyzed by panel data method based on the period between 1996 and 2015.