Obstrüktif uyku apne sendromunda depresyon ve anksiyete bozukluğu komorbiditesi ile bunların yaşam kalitesi üzerine etkileri
The comorbidity of depression and anxiety disorders with obstructive sleep apnea syndrome and their effects on quality of life
Yazar: SEİFİ MEMETALİ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM BALCIOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Depresyon = Depression ; Komorbidite = Comorbidity ; Pozitif basınç solunumu = Positive pressure respiration ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Obstrüktif uyku apne sendromu (OUAS), uyku sırasında tekrarlayan tam (apne) veya parsiyel(hipopne) üst solunum yolu obstrüksiyonu epizodları ile karakterize, sıklıkla kan oksijensatürasyonunun azalmasına ve uyku yapısının fragmante olmasına neden olan yaygın bir hastalıktır.Çalışmamızda OUAS varlığı ve şiddeti ile depresyon ve anksiyete bozukluğu arasındaki ilişkiyi,bu komorbiditenin yaşam kalitesi ve cinsel yaşantılar üzerine etkilerini ve bir aylık CPAP veya BPAPtedavisi sonrası tedavinin etkinliğini araştırmayı hedefledik.Çalışmaya OUAS tanısı konmuş 39'u erkek, 9'u kadın toplam 48 hasta dahil edildi. HastalarOUAS şiddeti açısından AHİ'si <30 (hafif-orta OUAS) ve AHİ'si >30 (ağır OUAS) olmak üzere ikigruba ayrılıp cinsiyet, yaş, BMİ, başvuru şikayetleri, risk faktörleri, ilaç kullanımları, psikiyatrik öyküve tanıları açısından karşılaştırıldı. Ağır OUAS olanların BMİ'si, hafif-orta OUAS olanlara göreanlamlı derecede yüksek saptandı (p=0,048). Bunun dışında değerlendirilen diğer parametrelerde ikigrup arasında anlamlı fark izlenmedi. Hastaların CPAP/BPAP tedavisi öncesi ve bir aylık tedavisonrası etkinliğini değerlendirmek açısından mevcut psikiyatrik tanıları ve klinik ölçek puanlarıkarşılaştırıldı. Tedavi sonrası; psikiyatrik klinik tanılar (p=0,001), Beck Depresyon Ölçeği (p=0,001),Beck Anksiyete Ölçeği (p=0,002), Epworth Uykululuk Skalası (p<0,001) ve SF36 yaşam kalitesi altölçeklerinde (Emosyonel Rol Güçlüğü hariç) istatistiksel olarak anlamlı düzelme tespit edildi. ArizonaCinsel Yaşantılar Ölçeğinde istatiksel anlamlı değişim saptanmadı.Bulgularımız, depresyon ve anksiyete bozukluğunun OUAS hastalarında yüksek komorbiditegösterdiğini ve hastaların bir aylık CPAP/BPAP tedavisinden psikiyatrik durum ve yaşam kalitesiskorları açısından olumlu fayda görmüş olduklarını ortaya koymaktadır. Bu bulguların klinik öneminibelirlemek amacıyla daha geniş örneklemlerin kullanıldığı çalışmalara ihtiyaç bulunmaktadır.

Abstract:
Obstructive sleep apnea syndrome (OSAS) is a common disease charactarized by the repetativetotal (apnea) or partial (hypopnea) upper respiratory tract obstruction episodes, usually associated withblood oxygene desaturations and fragmanted sleep structure.In our study, we aimed to explore the relationship between the presence and severity of OSAS anddepression and/or anxiety disorder in terms of the impacts of comorbidity on the quality of life, sexualexperiences, and the effects of effective CPAP/BPAP treatment for one month.A total of 48 patients with OSAS (39 males, 9 females) were included in our study. Patients weregrouped into two according to AHI scores, as <30 (mild to moderate OSAS) and > 30 (severe OSAS).These two groups were compared in terms of gender, age, BMI, risk factors, use of drugs, psychiatricdiagnosis and past medical history. The mean BMI of severe OSAS patients was statistically higherthan that of mild to moderate OSAS patients (p=0.048). There was no statistically significantdiffrences between two groups according to other parameters. Psychiatric diagnosis and clinical scalescores of patients were also compared before and after one month of treatment. After treatment,significant imptovement was seen in psychiatric diagnoses (p=0,001), Beck Depression Scale(p=0,001), Beck Anxiety Scale (p=0,002), Epworth Sleepiness Scale (p<0,001) and all subscales ofShort Form 36 quality of life except the role limitation due to emotional problems. There was nostatistically significant changes in Arizona Sexual Experiences Scale.In conclusion, the comorbidity of depression and/or anxiety disorder with OSAS are common, andall patients were observed to have benefit from CPAP/BPAP treatment in terms of psychiatric stateand quality of life. On the other hand, larger studies are needed to confirm our clinical findings.