Yağlı karaciğer modelinde soğuk iskeminin AMPK regülasyonu üzerine etkileri
Effects of cold ischemia on AMPK regulation in a fatty liver model
Yazar: MUSTAFA ORUÇ
Danışman: DOÇ. DR. AHMET BÜLENT DOĞRUL
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer nakli = Liver transplantation ; Karaciğer yağlanması = Fatty liver ; Metformin = Metformin ; Protein kinazlar = Protein kinases ; İskemi = Ischemia

Özet:
Yağlı karaciğer nakli yapıldığında, primer disfonksiyon ve rejeksiyon problemlerinin daha sık görüldüğü gözlemlenmiştir. AMP-activated protein kinaz(AMPK)'ın iskemi sırasında organ koruyucu fonksiyonları mevcuttur. Metformin AMPK'nın hepatositlerde aktiflenmesinde görevi olan bir ilaçtır. Bu çalışmada, metforminli ve metforminsiz farelerin yağlı ve normal karaciğer dokularında, değişik iskemi sürelerindeki AMPK proteininin değişimi ve regülasyonu değerlendirilmiştir. 109 adet, 7 haftalık C7BL56 cinsi fare; randomize olarak yağlı metforminli, yağsız metforminli, yağlı metforminsiz, yağsız metforminsiz olmak üzere 4 gruba ayrıldı. Yağlı karaciğer modeli oluşturmak için karbonhidrat temelli özel bir diyet 10 hafta boyunca fareler üzerinde uygulandı. Metforminli farelerin diyetine son 4 haftada 0,2 mg/kg metformin, oral gavaj yoluyla eklendi. 10 haftanın sonunda tüm farelere total hepatektomi yapıldı ve çıkartılan dokular UW solüsyon içinde 0-6-12-24 saat boyunca bekletildi. İskemi süreleri tamamlandıktan sonra makrosteatoz yüzdelerini, fibrozisi, inflamasyonu, vakuoler değişikliği, nekroz miktarını hesaplamak için histopatolojik değerlendirme yapıldı. P-AMPK ve AMPK ifadelerini hesaplamak için Western Blot kullanıldı. Karşılaştırma tanımlayıcı istatistikler vasıtasıyla yapıldı. Yağlanmanın metforminle birlikte azaltıldığı istatistiksel olarak gösterildi (%68 ± 24 e karşı %47 ±25 p <0,001). Yağlı gruplarda yağsız gruplara göre daha yoğun nekroinflamatuar odak ve perisantral inflamasyon mevcuttu. Her iki bulgunun metforminle azaltıldığı anlaşıldı. Tüm metforminli gruplarda nekroz bulgusu belirgin şekilde daha az mevcuttu. (%7,4 e karşı %43,5; p <0,001). Yağlı karaciğerde yağsızlara göre daha düşük ve daha geç AMPK yanıtının olduğu, bu farklılığın metforminle giderildiği gösterildi. AMPK karaciğerin iskemi yanıtında önemli bir rol oynamaktadır ve metformin ile yağlı karaciğerin iskemiye karşı direncinin ve nakil başarısının arttırılabilmesi mümkündür.

Abstract:
It has been observed that primary dysfunction and rejection problems are more common when fatty liver transplantation is performed. AMPK has organ protective functions during ischemia. Metformin has been used for the activation of AMPK in hepatocytes. In this study, it is examined the alteration of AMPK proteins in fatty and normal livers with or without metformin at varying times of ischemia. 7-week C7BL56 mice(n=110) were randomly divided into four groups; fatty and not-fat without metformin, fatty and non-fat with metformin.A diet model was administered for ten weeks for achieving fatty liver. 0.2 m/kg of metformin was administered by oral gavage for the last four weeks. After performing total hepatectomy, the tissues were kept for 0-6-12-24 hour ischemia periods with UW solutions. Histopathological examinations were performed to calculate scores of macrosteatosis, fibrosis, inflammation, vacuolar changes, necrosis. Western blot method used for p-AMPK and AMPK protein expressions. Descriptive statistics performed. It was shown statistically that fatty liver decreased with metformin (%68 ± 24 vs %47 ±25; p <0,001). Fatty liver groups had more seve necroinflammatory focus and pericentral inflammation than non-fat groups. Both findings were reduced by metformin. There was significantly less evidence of necrosis in all liver groups with metformin . (%7,4 vs %43,5; p <0,001). It was shown that fatty liver had a lower and later AMPK response than non-fat livers, and this difference was corrected with metformin. AMPK plays an important role in the ischemia response of the liver, and it is possible that metformin can increase the resistance of the fatty liver to ischemia and the success of transplantation.