Sürdürülebilir kalkınma ve Türkiye'nin çevre politikaları
Sustainable development and Turkey's environmental policy
Yazar: ALPER GÜÇLÜ
Danışman: DOÇ.DR. UFUK SERDAROĞLU
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / Uluslararası İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Sürdürülebilir Kalkınma kavramı Brundtland Raporunda tanımlandıgısekliyle gelecek kusakların kendi gereksinimlerini giderme olanaklarınıtehlikeye atmadan bugünün gereksinimlerinin yerine getirmesi anlamınagelmektedir. Teknik ilerleme, kurumsal yapılarda, yatırımlarda ve dogalkaynakların kullanımında bugünkü ve gelecekteki gereksinimlerinuzlastırıldıgı bir süreç olarak tanımlanmaktadır.Sürdürülebilir Kalkınma kavramının üç içerigi bulunmaktadır. lki;mevcut büyümenin sürdürülemezligidir. kincisi; bugünün ihtiyaçlarınınkarsılanmasıdır. Bunun anlamı tüm insanların asgari bir refah seviyesineulasması ve yoksullugun yok edilmesidir. Üçüncüsü ise; gelecek kusaklarında yasam ve refah güvence altına alınması ve tüm bunlar yapılırken, çevreüzerindeki baskının, uygarlıgı tehdit etmeyecek bir seviyede tutulmasıdır. Busebeple, ekonomik ve etik boyutları da bulunan kavram organizmaylaçevresindeki iliskiyi inceleyen bir bilim dalı olan ekolojiyle de yakındaniliskilidir.Bilimsel Aydınlanmayla birlikte teknolojik gelismenin, is bölümü veuzmanlasmanın artması ve ardından ulusların sanayilesme yarısınagirmeleriyle birlikte üretim olanakları artmıs bu durum tüketiminin hızlıartısıyla önceleri belli kentlerde veya yerel olarak görülen çevre sorunlarınıngiderek yayılmasına neden olmustur. Günümüzde batı toplumlarında geçerliolan ekonomik felsefe Neoklasizm (pazar ekonomisi) ve Keynesçiliktir(ekonomik döngülerin aktif bir biçimde kontrolü). Her iki yaklasımda dabasarının temel kosulu, ekonomik büyümedir. Ancak, sanayilesme yoluylaekonomik büyüme daha fazla üretmek ve daha fazla tüketmek anlamınageldiginden, dogadan daha fazla hammadde de alarak, daha fazla atıküretmek sonucu zorunlu olarak ortaya çıkmaktadır. Söz konusu kapsamiçindeki ekonomik döngülerde, bozulan çevre ve tüketilen dogal kaynaklar yahiç dikkate alınmamakta, ya da yetersiz bir biçimde degerlendirilmektedir. Bualısageldigimiz ekonomik faaliyetlerimizin, ekolojiyle barısık olmadıgısonucunu ortaya çıkarmaktadır.Günümüzde çevre sorunlarının beklenmedik sekilde ve boyutlarda birbaska deyisle belirsiz bir sekilde meydana gelmesi bütünsel yaklasımıbenimsenmesini gerektirmistir. Sürdürülebilir kalkınmaya iliskin yorumlar vetanımlamalar, ?Yoksullugun ve esitsizligin oldugu bir dünya her zaman içinekolojik ve diger krizlere egilimli olacaktır? ifadesinin yer aldıgı 1987'dehazırlanmıs olan Brundtland Raporu'nda ortaya koyulmus; uluslararasıdüzeyde ilk bütünsel yaklasım da 1992'de Rio de Janerio'da gerçeklestirilen?Birlesmis Milletler Çevre ve Kalkınma Konferansı'nda benimsenmistir.Konferansta, çevre ile kalkınma stratejileri tüm alt baslıkları ile irdelenerek,bunların karsılıklı etkilesimlerinin sorgulandıgı bir 21. yüzyıl gündemi(Gündem 21) belirlenmistir.Dünyada ve ülkemizde çevre olgusu, uzun yıllar boyunca bir lüks veyahayal olarak görülmüs, ?önce kalkınalım,? sonra çevre sorunlarını nasıl olsaçözeriz? düsüncesiyle konuya yaklasılmıstır. Türkiye, son yirmi yıl içindeçevre kirlenmesinin büyük bir kaynak kaybı oldugunu ve kirlenmeninfaturasının çok yüksek oldugunu görmeye baslamıs ve konu ile ilgiliönlemlerin hızla alınmasına yönelmistir. ?Ortak Gelecegimiz? ve sonrasındatakınılan tavır, gelismekte olan ülkelerde, çevreyi bugün kirletip ileridetemizlemeye ne kaynakların ne de hızlı teknolojik gelisme dikkatealındıgında, zamanın yeterli olmayacagı gerçegini vurgulamaktadır.

Abstract:
Sustainable Development Concept as expressed in Brundtland Reportis "paths of human progress which meet the needs and aspirations of thepresent generation without compromising the ability of future generations tomeet their needs" and as "a process of change in which exploitation ofresources, the direction of investments, the orientation of technologicaldevelopment and institutional change are all in harmony and enhance bothcurrent and future potential to meet human needs and aspirations"Sustainable development concept has three ingredients. The firstelement is unsustainabilitiy of the present growth, the second one issatisfying the present needs, in other words, providing for all people certainstandards of life and the eradication of poverty, the third one is ensuring thenext generations? life meanwhile maintaining the pressure on environment ona level not menacing civilization. Thus, the concept -sustainability- which hasthe economic and ethical aspects has also close relations with the ecology,the discipline that researches the relations between organisms and theirenvironment.With the advent of ?Enlightenment Era? technologic developments,division of labor and specialization which fuelled the industrialization racebetween the nations by causing consumption that focused previously oncertain cities or seen on a local base, started to expand gradually.Today, Neoclassical and Keynesian approaches prevail in Westerncommunities. For success, the basic precondition for both of theseapproaches is economical growth. But, as ?economic growth? amounts toproducing and consuming more by dint of industrialization; producing morewastes by providing more crude materials from nature, occur unavoidably asa result of this process. In economical circles mentioned above, theenvironment deteriorating and the natural resources depleted is neither takenin to consideration nor evaluated adequately.Consequently, our economical activities are not compatible withecology. As environmental questions occur unexpectedly, in other words onan unseen manner, this entails to be adopted inductionist approaches in thediscipline. The definitions and the explanations concerning sustainabledevelopment were revealed in Brundtland report in which passes theexpression ??. In a world where inequality and poverty take place will usuallybe inclined to ecological and other crises?. The first inductionist approach oninternational level was adopted in the World Commission on Environmentand Development (WCED) in 1987. In this conference environment anddevelopment strategies were checked out profoundly and an 21st centuryagenda was defined.In our country and in world environmental concept has been referredas a luxury or fiction and the problem was evaluated within the approachcalled ?develop at first, and then solve the environmental questions?. Thestance taken on, after Rio Declaration, emphasize that neither the resourcesnor the rapid technologic development is satisfactory for developing countriesto maintain the policy of contaminating now and purifying later, as far as timeconcerned.