Uluslararası beyin göçü dinamikleri: Hindistan ve Türkiye kıyaslaması
International brain drain dynamics: The comparison of India and Türkiye
Yazar: İPEK ARAL
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN GÖZEN
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Küresel Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Beyin göçü = Brain migration

Özet:
Son elli yılda gerçekleşen ileri dijitalleşme ile beraber veri ve bilgi dünya tarihinde hiçbir zaman olmadığı kadar rahat hareket edebilmeye başlamıştır. Günümüzde benzer hareketliliğin veri ve bilginin üretilmesini, işlenmesini, dağıtımı ve güvenliğini sağlayan yüksek eğitimli ve yetenekli insan için de geçerli olduğu görülmektedir. 21. yüzyılda nitelikli işgücünün mobilizasyonu geçtiğimiz yüzyıllarda yaşanan niteliksiz veya yarı nitelikli işgücü hareketliliğinden çok farklı bir manzara sergilemektedir. Beyin göçü olarak tanımlanan ve dünya çapında yaşanmakta olan nitelikli işgücü hareketliliğinden Türkiye de nasibini almaktadır. Bu çalışmada öncelikli olarak yaklaşık yarım yüzyıldır yaşanmakta olan beyin göçü süreci global ve yerel otoritelerin yaklaşımları üzerinden incelenmiştir. Dünyada uzun yıllardır en çok beyin göçü veren ülkelerinden olan Hindistan ile özellikle son on yıldır yoğun şekilde beyin göçü veren Türkiye'nin yaşadıkları sürece yönelik geliştirdikleri devlet merkezli strateji ve uygulamalar mercek altına alınmıştır. Bu çerçevede iki ülkenin uygulamalarının karşılaştırmaları yapılarak aralarındaki benzerlik ve farklar ile kazanımlar ve yetersizlikler gösterilmiştir. Hindistan'ın tecrübeleriyle ilişkilendirilerek nitelikli işgücü göçünün orta ve uzun vadede Türkiye'ye yansımalarının neler olabileceği ilgili kaynaklardan edinilen zengin verilerle incelenmiştir. Çalışmada her iki ülkede konu üzerine yapılan farklı saha araştırma sonuçlarından elde edilen verilerden oluşan kamu ve sivil toplum otoritelerinin raporlarına yer verilmiştir. Son olarak her ne kadar beyin göçü kısa vadede ekonomik ve sosyolojik bir kayıp görüntüsü verse de Türkiye'nin hayata geçirebileceği akıllı/doğru strateji ve uygulamalarla söz konusu kaybın 'beyin dolaşımı' yaklaşımıyla bir kazanıma dönüştürülebilmesi imkanları yönünde sunulmuş öneriler incelenmiş ve geliştirilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
Over the past fifty years, advanced digitalization has enabled data and information to move more freely than ever before in world history. Today, it is evident that a similar mobility is also applicable to highly educated and talented individuals who produce, process, distribute, and ensure the security of data and information. The mobilization of skilled labor in the 21st century presents a very different landscape compared to the mobility of unskilled or semi-skilled labor in previous centuries. Türkiye is experiencing the effects of the global phenomenon of skilled labor mobility, commonly referred to as 'brain drain'. This study primarily examines the brain drain process that has been occurring for nearly half a century, analyzing it through the approaches of global and local authorities. The state-centered strategies and practices developed in response to the ongoing process by India, one of the world's largest sources of brain drain for many years and Türkiye, which has seen an intense brain drain especially in the past decade, have been closely scrutinized. In this context, a comparison between the practices of both countries has been made, highlighting their similarities and differences, as well as the gains and shortcomings of these approaches. Drawing on India's experiences, the study investigates the potential medium- and long-term impacts of skilled labor migration on Turkey, based on a wealth of data from relevant sources. The study also includes reports from public and civil society authorities based on various field research findings in both countries. Finally, although brain drain may appear to be an economic and sociological loss in the short term, the study examines and develops proposals on how Turkey might transform this loss into a gain through smart strategies and practices, with a focus on the concept of 'brain circulation.'