Duygusal zekânın çalışanların iş doyumları üzerindeki etkisinin araştırılması
Research of the emotional intelligence effects on employees job satisfactions
Yazar: SERKAN CANBULAT
Danışman: Y.DOÇ.DR. BÜLENT BAYAT
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu araştırmada, çalışma evreni olarak belirlenen Ankara ve stanbulllerindeki kamu ve özel kesimin sanayi ve hizmet sektörlerinde faaliyetgösteren kurum, kuruluş ve işletmelerde istihdam edilen çalışanlarıniş doyumları ile duygusal zekâları arasındaki ilişkilerin belirlenmesiamaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma evrenini 4.729.000 çalışanoluşturmaktadır. Bu evrenden örneklem olarak 403 çalışan alınmıştır.Çalışma örneklemini oluşturan çalışanlara, orijinali Bar-On (1997) tarafındangeliştirilen ve daha sonra ülkemizde Acar (2001) tarafından kısaltılarakyeniden düzenlenen ?Duygusal Zekâ Anketi? ile Şahin ve Batıgün (1997)tarafından geliştirilen ? ş Doyumu Anketi? uygulanmıştır. Elde edilen verilerSPSS 10.0 programında çözümlenmiştir. Bu araştırmada elde edilen önemlibulgular ise şöyledir :Çalışanların duygusal zekâ ortalamaları ?yüksek? düzeyde, iş doyumortalamaları ise ?orta? düzeyde tespit edilmiştir.Çalışanların iş doyum düzeyleri arasında, demografik değişkenler olarakbelirlenen cinsiyet, yaş, çalışma süresi, öğrenim durumu ve çalışma alanınagöre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir.Çalışanların duygusal zekâ düzeyleri arasında, cinsiyet, yaş, çalışmasüresi, öğrenim durumu ve çalışma alanı demografik değişkenlerinden,sadece yaş ve öğrenim durumuna göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir.Çalışanların iş doyum düzeyleri ile duygusal zekâ düzeyleri arasında?orta? düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, tümdemografik değişkenler ve bunların alt grupları için, iş doyumu ile duygusalzekâ arasında ?orta? düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişkinin mevcut olduğutespit edilmiştir.Duygusal zekânın kişisel beceriler, kişilerarası beceriler, uyumluluk vegenel ruh durumu boyutları ile toplam iş doyumu arasında ?orta? düzeyde,pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu; stresle başa çıkma boyutu ile toplam işdoyumu arasında ise ?düşük? düzeyde ve pozitif bir ilişki olduğu tespitedilmiştir.Duygusal zekâ'nın kişisel beceriler boyutu ile iş doyumunun ücretdışındaki bütün boyutları arasında ?orta" düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki;ücret boyutu ile arasında ise, yine pozitif yönlü fakat ?düşük? düzeyde bir ilişkitespit edilmiştir.Duygusal zekâ'nın kişilerarası beceriler boyutu ile iş doyumunun ücret vefiziksel koşullar boyutları arasında, ?düşük? düzeyde ve pozitif yönlü bir ilişki;diğer dört boyut (işletme politikaları, bireysel faktörler, otonomi, kişilerarasıilişkiler) ile arasında ise, ?orta? düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki tespitedilmiştir.Duygusal zekâ'nın uyumluluk boyutu ile iş doyumunun bireysel faktörlerve otonomi boyutları arasında, ?orta? düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki;diğer dört boyut (işletme politikaları, fiziksel koşullar, ücret, kişilerarasıilişkiler) ile arasında ise, ?düşük? düzeyde ve pozitif yönlü bir ilişki tespitedilmiştir.Duygusal zekâ'nın stresle başa çıkma boyutu ile iş doyumunun tümboyutları arasında, ?düşük? düzeyde ve pozitif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir.Duygusal zekâ'nın genel ruh durumu boyutu ile iş doyumunun ücret vefiziksel koşullar boyutları arasında, ?düşük? düzeyde ve pozitif yönlü bir ilişki;diğer dört boyut (işletme politikaları, bireysel faktörler, otonomi, kişilerarasıilişkiler) ile arasında ise, ?orta? düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki tespitedilmiştir.

Abstract:
In this research it is aimed to determine the correlation between job satisfactionand emotional intelligence of the employees who works in the public, private,industry and service establishments and institutions in stanbul and Ankara whichare chosen as target population. 403 employees out of a total 4.729.000 have beensampled from the target population.?The Emotional Intelligence Questionaire? which is originally developed by Bar-On (1997) and later shortened and reorganised by Acar (2001) in Turkey and ?TheJob Satisfaction Questionaire? which is developed by Şahin and Batıgün (1997) areapplied for the sample employees. The obtained data have been analyzed withSPSS 10.0 software. The following are the important findings of this research:The average of employees? emotional intelligence are determined as ?high?level and the average of employees? job satisfaction are determined as ?middle?level.With respect to the employees? sexuality, age, working period, educational leveland working area which are determined as demografic parameters, there aresignificant difference among the job satisfaction levels.With respect to the employees? age and educational level which are determinedas demografic parameters, there are significant difference among the emotionalintelligence levels.A middle level positive and significant correlation has been determined amongemployees? job satisfaction and emotional intelligence levels. In additions to this forall the demografic parameters and their sub groups, a middle level positive andsignificant correlation has been determined among employees? job satisfaction andemotional intelligence levels.A middle level positive and significant correlation has been determined amongemotional intelligence dimensions such as intrapersonal abilities, interpersonalabilities, adaptability, general mood and total job satisfactions. A low level positivecorrelation has been determined between the dimension of stress management andtotal job satisfaction.A middle level positive and significant correlation has been determined amongintrapersonal abilities dimensions of emotional intelligence and all dimensions of jobsatisfactions except the fee. A low level positive correlation has been determinedbetween the fee dimension and intrapersonal abilities dimensions of emotionalintelligence.A low level positive correlation has been determined among interpersonalabilities dimensions of emotional intelligence, fee and physcial conditions dimensionof job satisfactions. But a middle level positive and significant correlation has beendetermined among the other four dimensions of job satisfactions (policies ofmanaging, individual factors, autonomy, interpersonal relations) and interpersonalabilities dimensions of emotional intelligence.A middle level positive and significant correlation has been determined amongadaptability dimension of emotional intelligence, individual factors and autonomydimensions of job satisfactions. A low level positive correlation has been determinedamong the adaptability dimension of emotional intelligence and the other fourdimensions of job satisfactions (policies of managing, physcial conditions, fee andinterpersonal relations).A low level positive correlation has been determined among the all dimension ofjob satisfactions and stress management dimension of emotional intelligence.A low level positive correlation has been determined among the fee andphyscial conditions dimension of job satisfactions and general mood dimension ofemotional intelligence. A middle level positive and significant correlation has beendetermined among general mood dimension of emotional intelligence and the otherfour dimensions of job satisfactions (policies of managing, individual factors,autonomy and interpersonal relations).