Bir sanayi kentinde 2016-2020 yılları hava kirliliği düzeylerinin solunum yolları hastalıkları nedenli hastane başvurularına etkisinin çapraz vaka kontrol çalışma dizaynı ile incelenmesi
Investigation of the effect of air pollution levels on hospital admissions caused by respiratory diseases in an industrial city for the years 2016-2020 with case crossover study design
Yazar: TUĞBA DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. CAVİT IŞIK YAVUZ
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Astım = Asthma ; Cox regresyon modeli = Cox regression model ; Endüstri işletmeleri = Industry businesses ; Endüstri kentleri = Industry cities ; Hasta başvurusu = Patient admission ; Hava kirliliği = Air pollution ; Lojistik regresyon analizi = Logistic regression analysis ; Lojistik regresyon yöntemi = Logistic regression method

Özet:
Bu çalışmada bir sanayi kentinde solunum sistemi hastalıkları nedenli 2016-2020 yılları arasında hastane başvuruları, hava kirliliği ve meteorolojik verilerinin bazı özellikleri ile hastane başvurularına hava kirletici (PM₁₀) düzeylerinin etkisi incelenmiştir. Araştırma gözlemsel ekolojik bir çalışmadır ve çalışmada case crossover tasarımı kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler ilgili birimlerden izin alınarak alınmıştır. İlde ölçüm yapan 3 istasyona ait PM₁₀ ve SO₂ düzeylerinin yıllık ortalamaları büyük çoğunlukta limit değerlerin üzerinde bulunmuştur. İle ait meteorolojik ve hava kirliliği parametreleri arasında yapılan korelasyon analizinde parametreler arasında çeşitli düzeylerde istatistiksel anlamlı ilişki bulunmuştur. Araştırmanın ilk bölümünde 8224 hastane başvurusu, ikinci bölüm case crossover yöntem analizinde koşullu lojistik regresyon modeline 7065 başvuru dahil edilmiştir. 5 yıllık toplam 8224 başvurunun %73,8'i Astım, %26,2'si KOAH nedenlidir. Astım nedeniyle toplam başvuranların %68,8'i kadın, KOAH nedeniyle başvuranların %74,8'i erkektir. Hastalıklara göre başvurular ile yaş ve cinsiyet arasında istatistiksel anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Koşullu lojistik regresyon analizi sonuçlarına göre; 2 günlük lag periyodunda PM₁₀'da 10 µg/m³ artışa maruz kalma ile 5 yıllık toplam Astım ve KOAH başvuruları arasında istatistiksel anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Sıcak sezonda 2 günlük lag periyodunda PM₁₀ seviyelerinde 10µg/m³'lük artış KOAH nedenli başvuruları 0,66 kat azalttığı bulunmuştur. 2020 pandemi yılı modelden çıkarıldığında, tüm yıllarda başvuru ve kontrol günleri öncesi 2 günlük dönemde PM₁₀ düzeyinde 10 µg/m³'lük artış ile KOAH tanılı başvurular arasında istatistiksel anlamlı bir ilişki saptanmıştır. PM₁₀ düzeyinde 10 µg/m³'lük artışa maruz kalmanın KOAH başvurularını 1,22 kat arttırdığı bulunmuştur. 4 yıllık analizde Astım başvuruları ile 2 günlük dönemde PM₁₀ düzeyinde 10 µg/m³'lük artışa maruz kalım arasında ilişki bulunmamıştır.
Anahtar Kelimeler: Hava kirliliği, Astım, KOAH, Case-crossover, Hastane başvuruları

Abstract:
In this study, hospital admissions due to respiratory system diseases in an industrial city, some characteristics of air pollution and meteorological data, and the effects of air pollutant levels on hospital admissions were investigated. The research is an observational ecological study and a case crossover design was used in the study. The data were obtained by obtaining permission from the relevant units. Annual averages of air pollutant levels of 3 air quality monitoring stations measuring in the province were found above the limit values in the vast majority. In the correlation analysis between the meteorological and air pollution data, a statistically significant relationship was found between the parameters at different levels. In the first part of the study, 8224 hospital admissions were included. İn the second part of the case crossover method analysis, 7065 admissions were included in the conditional logistic regression model. %73.8 of the total 8224 admissions for 5 years were due to Asthma and %26.2 to COPD. %68.8 of total admissions for asthma are women, %74.8 of total admissions for COPD are men. A statistically significant relationship found between admissions according to diseases and age and gender. According to the results of conditional logistic regression analysis; a statistically significant relationship not found between each 10μg/m³ increase in 2-day lag of PM₁₀ concentrations and 5year total Asthma and COPD admissions. An increase of 10µg/m³ in PM₁₀ levels in the 2-day lag period in the hot season decreased by 0.66 times COPD admissions was found statistically significant. When the 2020 pandemic year was excluded from the model, a statistically significant relationship was found between each 10 µg/m³ increase in 2-day lag of PM₁₀ level and the COPD admissions. It was found that exposure to a 10 µg/m³ increase in PM₁₀ level increased COPD admissions 1.22 times. There is no significant relationship was found between PM₁₀ levels and Asthma admissions.
Key words: Air pollution, Asthma, COPD, Case-crossover, Hospital admissions