Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan çocukların yeme tutumlarının depresif ve anksiyöz belirtilerle olan ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of  association between eating attitudes and depressive-anxious findings in children with attention deficit hyperactivity disorder
Yazar: NESRİN KÖSEOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ÖZHAN YALÇIN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Depresyon = Depression ; Hiperaktiviteli dikkat eksikliği bozukluğu = Attention deficit disorder with hyperactivity ; Çocuklar = Children ; İştah = Appetite

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) tanısı almış prepubertal kadın ve erkek çocuklarda (8-11 yaş), DEHB özellikleri, DEHB ağırlığı, DEHB alt tipi, depresif-anksiyöz belirtilerin varlığı, bu olası depresif-anksiyöz bulguların ağırlığı, yeme patern ve tutumları, iştah durumu ile ilgili olabilecek diğer faktörlerin olası ilişkisini incelemektir.
Gereç ve Yöntem: DEHB tanısı ve alt tipi "okul çağı çocukları için duygulanım bozuklukları ve şizofreni görüşme çizelgesi-şimdi ve yaşam boyu formu" ile belirlenmiştir. DEHB ağırlığı ve DEHB ile ilişkili özellikler "Conners anababa dereceleme ölçeği-yenilenmiş kısa form" ile araştırılmıştır. Depresif ve anksiyöz özelliklerin varlığı ve ağırlığı "çocuklarda anksiyete ve depresyon ölçeği yenilenmiş- ebeveyn ve çocuk formları" ile ölçülmüştür. Yeme tutumları ise "çocukluk çağı yeme davranışı anketi" ile değerlendirilmiştir. Fast-food tüketimi, ekran maruziyeti gibi DEHB, yeme sorunları ve depresif-anksiyöz özelliklerle ilişkili olabilecek faktörler sorgulanmıştır. Çocukların beden kitle indeksi persentilleri hesaplanmıştır. 
Bulgular: DEHB tanısı konmuş prepubertal çocukların (n=104) ortalama yaşı 9.49 ± 1.15 yıldı ve çalışmaya alınan bu çocukların %74'ünü erkek çocukları (n=77) oluşturmaktaydı. Örneklemin  %73'ü DEHB bileşik alt tipe sahip sahip çocuklardan oluşmaktaydı ve birleşik alt tipe sahip çocuklar daha ağır DEHB, depresif-anksiyöz bulgular ve daha bozuk yeme tutumları sergilemekteydi. DEHB ağırlığı, karşıt olma özellikleri, depresif-anksiyöz özelliklerin varlığı ve ağırlığı, bozulmuş yeme paternleri ve tutumları, patolojik teknoloji kullanımı, aşırı ekran maruziyeti ve fast-food tüketimi ile ilgili önemli, karmaşık bulgular ve ilişkiler saptadık. DEHB ağırlığı ve özellikleri ve ayrıca-depresif-anksiyöz özelliklerden etkileniyormuş gibi duran yeme sorunları genellikle obezite için risk faktörü olabilecek yemeye yaklaşmak ile ilişkiliydi.
Sonuç: DEHB, depresif-anksiyöz özellikler, yeme sorunları, fast-food tüketimi ve patolojik teknoloji kullanımı arasında karmaşık ve çok yönlü, birbirini besleyici ilişkiler olabilir.

Abstract:
Aim: Aim of this study is to explore possible relations between attention deficit hyperactivity disorder (ADHD) findings, ADHD severity, ADHD subtype, presence of depressive-anxious signs, severity of this possible depressive-anxious findings, eating paterns and attitudes, other possible findings related to appetite status in male and female children (8-11 years old) diagnosed with ADHD.
Materials and Methods: ADHD diagnosis and subtype was determined with "schedule for affective disorders and schizophrenia for school-age children-present and lifetime version". Severity of ADHD and features related to ADHD was explored with "revised Conners' parent rating scale-short form".  Presence and severity of depressive and anxious findings was measured with "revised child anxiety and depression scale-child version" and "parent version". Eating attitudes were assesed with "children's eating behaviour questionnaire". Fast-food consumption, screen exposure which may be related to ADHD, eating disturbances and depressive-anxious features were also assesed. Body mass index percentiles of children were also calculated.
Results: The mean age of prepubertal children diagnosed with  ADHD  (n=104) was 9.49 ± 1.15 years. %74 of the children recruited for this study was male (n=77). %73 of the sample was consisted of combined subtype of ADHD and this subtype was related with more severe ADHD and depressive-anxious findings, more disturbed eating attitudes. We found significant, complicated findings and associations about the ADHD severity, oppositional defiant features,  presence and severity of depressive-anxious findings, disturbed eating patterns and attitudes, pathological technology use, excessive screen exposure and fast-food consumption. Eating disturbances which also seemed to be effected by ADHD severity and features, also by  depressive-anxious findings were usually associated with food approach which may be a risk factor for obesity.
Conclusion: There may be complicated and multidirectional, additive associations between ADHD, depressive-anxious features, eating disturbances, fast-food consumption and pathological techonology use