Normal çocukları bilgilendirmenin zihinsel engelli yaşıtlarına yönelik tutumlarına etkisi
The Effect of informing normal children to their attitude towards their mentally retarded peers
Yazar: İLKNUR ÇİFTÇİ
Danışman: DOÇ.DR. BÜLBİN SUCUOĞLU
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1997
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Bilgilendirme = Informing ; Davranış değişiklikleri = Behavioral changes ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Tutum değişikliği = Attitude change ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Çocuklar = Children

Özet:
ÖZET NORMAL ÇOCUKLARI BİLGİLENDİRMENİN ZİHİNSEL ENGELLİ YAŞITLARINA YÖNELİK TUTUMLARINA ETKİSİ ÇİFCİ, İlknur Yüksek Lisans Özel Eğitim Bölümü Tez Danışmanı: Doç. Dr. Bülbin SUCUO?LU Şubat, 1997 Bu çalışmada zihinsel engelli bireyler hakkında hazırlanan bilgilendirme programının, ilkokul beşinci sınıf öğrencilerinin zihinsel engelli yaşıtlarına yönelik tutumları üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlanlanmıştır. Bu amaçla, "ön test-son test kontrol grubu" deneysel model kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemi, deney ve kontrol gruplarında 20 öğrenci olmak üzere, tesadüfi atama yoluyla seçilen 40, beşinci sınıf öğrencisinden oluşturulmuştur. Deney grubunda yer alan öğrencilere haftada bir ders saati boyunca, toplam altı hafta bilgilendirme programı uygulanmıştır. Bilgilendirme programı zihinsel engelli bireyler hakkında hazırlanan bilgilerin 111sunulması, özürlü gibi davranma (simulation), misafir konuşmacının katılımı video gösterimi, grup tartışması tekniklerini içerecek şeklinde düzenlenmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Siperstein (1980) tarafından geliştirilen Etkinlik Tercih Formu ve Sıfat Listesi ölçekleri kullanılmıştır. Araştırma öncesinde her iki ölçek, Türkçe'ye çevrilmiş ve araçların Türkçe formlarının geçerlik, güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Etkinlik Tercih Formu ve Sıfat Listesi ölçekleri, deney ve kontrol gruplarına bilgilendirme programı öncesinde ve sonrasında uygulanmıştır. Elde edilen veriler, SPSS istatistik programıyla analiz edilmiştir. Bulgularda, deney ve kontrol grubun iki veri toplama aracı için ön testleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür. Tekrarlanmış ölçümler için yapılan çift yönlü varyans analizi (split-plot design) sonucunda, bilgilendirme programının ilkokul öğrencilerinin zihinsel engelli yaşıtlarına yönelik tutumları üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığı görülmüştür. Araştırmada ayrıca öğrencilerin tutumlarının, cinsiyete ve zihinsel engelli bir tanıdığının olmasına göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Analiz sonuçları, çocukların cinsiyetlerinin ve zihinsel engelli tanıdığı olup olmamasının zihinsel engelli yaşıtlarına yönelik tutumlarında farklılığa yol açmadığını göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Tutum, Tutum değişikliği, Zihinsel engelli birey. IV

Abstract:
SUMMARY by ÇiFCİ, İlknur. M.S., Department of Special Education Supervisor: Doç. Dr. Bülbin SUCUO?LU February, 1997 THE EFFECT OF INFORMING NORMAL CHILDREN TO THEIR ATTITUDE TOWARDS THEIR MENTALLY RETARDED PEERS The purpose of this study is to investigate the effects of the information program prepared about mentally retarded individuals on the attitudes of the primary school fifth class students tovvards their mentally retarded peers. The pre test - post test control group experimental model is used to achieve this aim. For this study, forty students who were fifth year students were randomly selected; tvventy of vvhom were in the experimental group and tvventy of vvhom vvere in the control group. The information programme vvhich lasted of six vveeks öne lesson hour per vveek is applied to the experimental group students. The information programme includes techniques like presentation of the information about mentally retarded individuals, simulation, the participation of the guest teacher, video andgroup discussion. in this study, Activity Preference Scale and Adjective Checklist developped by Siperstain (1980)are used as data collection instruments. Both of these scales are translated into Turkish before the investigation and their validity and reliability are tested. Activity Preference Scale and Adjective Checklist are administered to both the experimental and the control groups before and after the information programme. The collected data are analyzed by the SPSS statislic programme. Findings shovved that there isn't significant difference between the two groups on the pre measure. As a result of analysis of variance for repeated measures it is seen that there isn't any significant effect of the information programme on the attitudes of primary school students to their mentally retarded peers. in this study it is also investigated if the attitudes show difference according to sex and knovvledge about somebody who is mentally retarded. The result of the analysis has shovvn that there is no significant difference betvveen the attitudes of boys and giriş, and betvveen the attitudes of those who know any mentally retarded people and those who don't know any. Key VVords: Attitude, attitude change, mentally retarded individual.