Yeni fındık stratejisinin sosyo-ekonomik etki analizi: Giresun ili örneği
Socioeconomic impact analysis of the new hazelnut strategy in turkey: A case study in Giresun
Yazar: FATİH ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. İLKAY DELLAL
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Türkiye'de fındık destekleme politikası, 2009 yılında değiştirilmiş,  taban fiyat ve kamu alımlarına son verilerek ruhsatlı alanlarda üretim yapan üreticilere alan bazlı, ruhsatsız alanlarda üretim yapan üreticilere ise fındık bahçelerini sökmeleri halinde telafi edici ödeme yapılması uygulamasına geçilmiştir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de Yeni Fındık Stratejisi adı ile 2009 yılında yapılan fındık politikasındaki dönüşümün sosyo-ekonomik etkisinin belirlenmesidir. 

Bu amaca ulaşmak için, Türkiye'de fındık üretiminin yoğun yapıldığı Giresun ili seçilmiştir. Giresun ilinde, fındık üretimi yapılan tüm alanı temsilen 3 ilçe ve her ilçeden 3 köy seçilmiştir. Bu köylerde alan bazlı destekten yararlanan tüm işletmeler popülasyonu oluşturmuş, bu popülasyondan basit tesadüfi örnekleme yöntemi ile 55 işletme seçilmiştir. Araştırmanın amacına uygun olarak hazırlanan anket formları bizzat araştırmacı tarafından işletmecilerle yüz yüze görüşülerek doldurulmuştur. Elde edilen veriler temel istatistiki parametreler ve Ki-kare testi ile analiz edilmiştir. 

Araştırma sonuçlarına göre, işletmelerin ortalama işletme arazisi 21,7 da olup, bu arazinin %97'si fındık dikili arazidir. İşletmelerin toplam gelirleri içinde %42'sini tarım dışı gelir, %39'u fındıktan elde edilen gelir, %8,7'si hayvancılık geliri, %8,4'ü destekleme ödemeleri oluşturmaktadır.  Fındık işletmelerinin %52,7'si Yeni Fındık Stratejisinden memnundur. Yüksek rakımlı işletmelerin destekleme politikasından duyduğu memnuniyet düşük rakımlılara göre fazladır. Memnun olmayan üreticilerin memnuniyetsizlik nedenleri politikanın uygulamaya geçmesinden sonra görülen fiyat düşüşü ve fiyatlardaki aşırı dalgalanma nedeniyledir. Politikanın uygulamaya geçmesinin ardından üretim alanlarındaki artış yavaşlamıştır. Alan bazlı desteğin ödeme zamanının üreticinin en fazla ihtiyaç duyduğu Şubat-Mart aylarında yapılması ve fiyat dalgalanmalarından üreticiyi koruyacak bir yapının oluşturulması tavsiye edilmektedir.

Abstract:
The hazelnut support policy was amended in Turkey in 2009. Public acquisition and minimum price policy were renounced and a new policy as area based was implemented. With this new policy, area based income supports transfered to hazelnut farmers and compensation payments for farmers who removes hazelnut orchards and plants an alternative product at unlicensed areas. The objective of this research was to detemine the socioeconomic impacts of the new support policy called "New Hazelnut Strategy" implemented in Turkey in 2009. 

Therefore, Giresun province was choosen for research area where intensive hazelnut production was taken place and to represent the area 3 towns and 3 villages from each town was selected. All farms recieved this support  were taken as population and 55 farms were selected from the populatin by using simple random sampling method. Questionnairy form was prepared specifically for this aim and conducted by face to face survey. The collected data were analysed with basic statistical parameters and chi square tests.

According to research results, average farm area was 21.7 da and 97% of farms were hazelnut orchards. Of the total farm's income, 42%  was from nonagricultural activities, 39% was from hazelnut, 8.7% was from animal husbandry and %8.4 was from support income. 52.7% of farms were pleased from new policy. Plaesure of farms at higher altitudes were higher. The reason of the dissatisfaction were fall of the prices and fluctuations after the policy implemented. The increase at the production areas got slowed down after the new policy implemented. It was suggested that supports would be paid in February-March period which were the highest income needs for production and a system for defending farmers against price fluctuations would be set up.