Psikanalitik edebiyat kuramı bağlamında Ayfer Tunç'un öykü ve romanları
Ayfer Tunç's stories and novels in the context of psychoanalytic literary theory
Yazar: SEDA ERGENÇ
Danışman: DOÇ. DR. OĞUZHAN KARABURGU
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
ÖZET	
1980 sonrası Türk edebiyatının kadın yazarlarından biri olan Ayfer Tunç (1964- ), roman, hikâye, senaryo, otobiyografik eser, araştırmalar gibi birçok türde eserler vermiş bir yazardır. Ayfer Tunç hemen hemen her eserinde farklı anlatım teknikleri kullanarak yenilikçi bir tavır sergiler. 
Ayfer Tunç yapısı sağlam eserler kurguladığı gibi muhteva bakımından da çeşitlilik gösteren eserlere imza atmıştır. Özellikle insan psikolojisi onun eserlerinde dikkat çekici boyutta ele alınır.  Kendisinin de ifade ettiği gibi onun için asıl olan şey insan hikâyeleridir. Eserlerinde yarattığı karakterlerin öznel hikâyelerinde geçmişin izi, çocukluk anıları, travmalar vb. gibi birçok psikolojik durum ayrıntılı bir şekilde ele alınır. Bu yüzden Ayfer Tunç'un eserleri başlı başına psikolojik olarak değerlendirilip yorumlanmaya çok müsait yapıtlardır.
Sigmund Freud, kurucusu olduğu psikanaliz yöntemi edebiyat ile birleştirince psikanalist edebiyat kuramının doğmasına vesile olur. Freud'dan sonra bu kurama birçok farklı bakış açıları getirilmiş, yeni yöntem ve yaklaşımlar eklenmiştir. 
Bu tez çalışmasında Ayfer Tunç'un öykü ve romanları Freud'un ortaya koyduğu klasik psikanaliz ilkeleri doğrultusunda incelenmiştir. Ayfer Tunç'un eserleri Oidipus kompleksi, elektra kompleksi, rüya kavramı, esere yansıyan yaratıcı yazar etkisi, katarsist, yapısal kişilik kuramı bağlamında id-ego-süperego, ego savunma mekanizmaları, cinsellik kuramı, içgüdü kuramı bağlamında yaşam ve ölüm içgüdüsü gibi ilkeler çerçevesinde ele alınmıştır. 
Bu çalışmanın giriş bölümünde psikanaliz ve edebiyat bağlamında Ayfer Tunç'un eserlerinin nasıl ele alındığı irdelenmiştir. Çalışmanın birinci bölümünde psikanalitik edebiyat kuramının doğuşundan ve ilkelerinden bahsedilmiştir. İkinci bölümde psikanalizin ana esasları örneklerle açıklanmıştır. Üçüncü bölümde Ayfer Tunç'un öykü ve romanları psikanalist edebiyat kuramı çerçevesinde incelenmiştir. Sonuç bölümünde çalışmamızdan elde ettiğimiz sonuçlar değerlendirilmiştir. Kaynakça bölümünde çalışmamız boyunca yararlandığımız kaynaklara yer verilmiştir. Çalışmamızın sonunda ise Ayfer Tunç ile yaptığımız bir röportaj yer almaktadır. 

Anahtar Kelimeler: Ayfer Tunç, Öykü, Roman, Sigmund Freud, Psikanaliz Kuram

Abstract:
ABSTRACT
AYFER TUNÇ IN THE CONTEXT OF PSYCHOANALYTIC LITERARY THEORY STORIES AND NOVELS
  Ayfer Tunç (1964- ), one of the women writers of post-1980 Turkish literature, is a writer who has produced works in many genres such as novels, stories, screenplays, autobiographical works and researches. Ayfer Tunç displays an innovative attitude by using different narrative techniques in almost all of her works. 
Ayfer Tunç has created works with a strong structure as well as works that vary in terms of content. Especially human psychology is dealt with in her works in a remarkable way.  As she herself expresses, the main thing for her is human stories. In the subjective stories of the characters she creates in her works, many psychological situations such as traces of the past, childhood memories, traumas, etc. are discussed in detail. Therefore, Ayfer Tunç's works are very suitable to be evaluated and interpreted psychologically.
When Sigmund Freud combined the psychoanalysis method, of which he was the founder, with literature, it led to the birth of the psychoanalyst literary theory. After Freud, many different perspectives were brought to this theory and new methods and approaches were added. 
In this thesis, Ayfer Tunç's stories and novels are analysed in line with the principles of classical psychoanalysis put forward by Freud. Ayfer Tunç's works are analysed within the framework of principles such as Oedipus complex, electra complex, dream concept, creative author effect reflected in the work, catharsis, id-ego-superego in the context of structural personality theory, ego defence mechanisms, sexuality theory, life and death instinct in the context of instinct theory. 
In the introduction part of this study, how Ayfer Tunç's works are handled in the context of psychoanalysis and literature is analysed. In the first part of the study, the birth and principles of psychoanalytic literary theory are mentioned. In the second part, the main principles of psychoanalysis are explained with examples. In the third part, Ayfer Tunç's stories and novels are analysed within the framework of psychoanalytic literary theory. In the conclusion section, the results of our study are evaluated. In the bibliography section, the sources we have utilised throughout our study are given. At the end of the study, there is an interview with Ayfer Tunç. 

Key Words: Ayfer Tunç, Story, Novel, Sigmund Freud, Psychoanalysis Theory