Homosisteinin normal ve obez farelerin yağ dokusunda CD36 gen ekspresyonu üzerine etkisinin incelenmesi
Examination of the effect of homocysteine on CD36 gene expressions in the adipose tissue of normal and obese mice
Yazar: ŞENİZ DOĞRAMACI
Danışman: DOÇ. DR. AHMET MENTEŞE
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Adipoz doku = Adipose tissue ; Amino asitler = Amino acids ; Fareler = Mice ; Gen ifadesi = Gene expression ; Homosistein = Homocysteine ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Obezite = Obesity ; Reseptörler-sitoplazmik ve nükleer = Receptors-cytoplasmic and nuclear

Özet:
Obezite, vücuda besinler ile alınan enerjinin, harcanan enerjiden fazla olmasından kaynaklanan bir hastalıktır. Homosistein (Hcy), esansiyel bir aminoasit olan metiyoninin hücre içi demetilasyonu sırasında oluşan bir aminoasittir. Cluster of differentiation 36 (CD36), sınıf B çöpçü reseptör ailesinin bir üyesidir. Peroksizom proliferatör-aktive reseptör gama (PPARγ) ve CCAAT/Enhancer Bağlayıcı Protein (C/EBPα) adiposit fonksiyonu ile ilgili birçok geni aktive eden ve CD36'nın ekspresyonunu da düzenleyen transkripsiyon faktörleridirler. Bu çalışmada, hem normal hem de yüksek kalorili diyetle obezite modeli oluşturulan BALB/c farelerden elde edilen epididimal yağ dokusunda birçok patolojik olayla ilişkili olan Hcy'nin CD36, PPARγ ve C/EBPα gen ekspresyonu üzerine etkisinin in vivo olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda, her birinde 6 adet fare bulunan 4 grup oluşturuldu: Grup 1: Standart fare yemi ve içme suyu, Grup 2: Yüksek yağ içerikli yem ve içme suyu, Grup 3: Standart fare yemi ve homosistein ihtiva eden içme suyu, Grup 4: Yüksek yağ içerikli yem ve homosistein ihtiva eden içme suyu. Her grup yukarıda belirtilen şekilde üç ay beslendikten sonra epididimal yağ dokusu örnekleri alındı. Yağ dokusu örneklerinde CD36, PPARγ ve C/EBPα gen ekspresyon düzeyleri RT-PCR yöntemiyle belirlendi. Obez farelerin yağ dokusunda CD36 gen ekspresyonun anlamlı derecede arttığı bulunurken (p=0.003), Hcy'nin hem standart fare yemi hem de yüksek yağlı yem ile beslenen farelerin yağ dokusunda CD36 gen ekspresyonunu Hcy verilmeyen farelerle karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı derecede azalttığı bulundu (sırasıyla p=0.002 ve p=0.002). PPARγ ve C/EBPα gen ekspresyon düzeylerinin ise standart fare yemi ile beslenen gruba göre diğer tüm gruplarda anlamlı derecede azaldığı gözlendi (p<0.05). Ayrıca Hcy takviyesi ile hem PPARγ hem de C/EBPα gen ekspresyon seviyelerinin kendi kontrollerine göre düşük seviyelerde seyrettiği izlendi. Sonuç olarak hiperhomosisteineminin kardiyovasküler hastalıklar için bağımsız bir risk faktörü oluşunda olası etkenlerden birinin de Hcy'nin yağ dokusunda CD36 gen ekspresyonunu azaltması olabileceği kanaatine varıldı.

Abstract:
Obesity is a disease deriving from energy in the body absorbed with foods exceeding energy expended. Homocysteine (Hcy) is an amino acid that forms during intracellular demethylation of the essential amino acid methionine. Cluster of differentiation 36 (CD36) is a member of the class B scavenger receptor family. Peroxisome proliferator-activated receptor gamma (PPARγ) and CCAAT/enhancer binding protein alpha (C/EBPα) are transcription factors that activate several genes associated with adipocyte function and that also regulate the expression of CD36.  The purpose of this study was to examine, in vivo, the effect of Hcy, associated with several pathological events, on CD36, PPARγ and C/EBPα gene expression in epididymal adipose tissue obtained from BALB/c mice with an obesity model induced with a high-calorie diet. Four groups, each containing six mice, were established in our study: Group 1: Standard chow and drinking water, Group 2: High fat content chow and drinking water, Group 3: Standard chow and drinking water with added Hcy, Group 4: High fat content chow and drinking water with added Hcy. Epididymal adipose tissue specimens were collected after mice in each group had been fed as described above for 3 months. CD36, PPAR-γ and C/EBPα gene expression levels in adipose tissue specimens were determined using the RT-PCR method. CD36 gene expression increased significantly in adipose tissue from obese mice (p=0.003), while Hcy statistically significantly reduced CD 36 gene expression in mice receiving both standard chow and high-fat chow compared to mice that were not given Hcy (p 0.002 and 0.002, respectively). PPAR-γ and C/EBPα gene expression levels decreased significantly in all groups compared to the group receiving standard chow (p<0.05). Additionally, with Hcy supplementation both PPARγ and C/EBPα gene expression levels proceeded at lower levels compared to their own controlsIn conclusion, one of the possible factor for hyperhomocysteinemia to ben an independent risk factor in cardiovascular diseases can be attributed to reduction of CD36 gene expression by Hcy in adipose tissue.