Preterm ve term bebeklerin anne sütündeki total oksidan seviyesi ve total antioksidan kapasitenin laktasyon evrelerine göre incelenmesi
Evaluation of total oxidant status and total antioxidant capacity in breast milk of preterm and term neonates during the course of lactation
Yazar: ASLI DENİZ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGE AYDEMİR
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anne sütü = Milk-human ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Bebek-prematür = Infant-premature ; Bebekler = Infant ; Laktasyon = Lactation ; Oksidanlar = Oxidants ; Oksidatif stres = Oxidative stress

Özet:
Oksidatif stres (OS) hücresel metabolizma sırasında oluşan oksidanların antioksidanlarca etkisiz hale getirilememesi sonucunda oluşur. Yenidoğanlar intrauterin çevreden görece hiperoksik ekstrauterin çevreye geçiş sırasında OS'ye maruz kalırlar. Preterm bebekler antioksidan koruma mekanizmalarının immatür oluşu nedeniyle OS'ye daha yatkındırlar. Preterm anne sütü (AS), bebeğin ihtiyaçlarına paralel olarak birçok maddeyi daha yüksek oranlarda içerir. Çalışmamız laktasyonun farklı evrelerinde ve emzirmenin başı ve sonunda preterm AS'nin antioksidan/oksidan dengesini incelemek ve term AS ile karşılaştırmak için planlanmıştır. Gebelik haftası 32 (23-33) hafta 45 preterm ve 38 (37-40) hafta 41 term bebeğin AS'lerinde total antioksidan kapasite (TAK) ve total oksidan seviyesi (TOS) ölçülmüş ve oksidatif stres indeksi (OSİ) hesaplanmıştır. Preterm bebek annelerinin kolostrum ve geçiş sütünde TAK ve TOS term bebeklerden daha düşük, matür sütte ise term bebeklere benzer bulunmuştur. Antioksidan/oksidan dengesini yansıtan OSİ'nin preterm bebeklerin geçiş sütünde daha düşük olduğu görülmüştür. Kolostrumda TAK'ın en yüksek olduğu ve laktasyonun seyrinde azalarak matür sütte en düşük düzeylere indiği saptanmıştır. Ancak preterm AS'deki azalma istatistiksel olarak anlamlı değildir. TOS ve OSİ hem term hem preterm bebeklerde kolostrumda en düşük bulunmuştur. Preterm bebeklerin matür süt TAK ve TOS düzeylerinin son sütte ön süte göre yüksek, OSİ'nin benzer olduğu saptanmıştır. Term AS'de ise geçiş sütü TOS ve OSİ ön sütte son süte göre yüksek saptanmıştır. Çalışmamız preterm AS'de antioksidan/oksidan dengesinin korunduğunu ve geçiş sütünde OSİ'nin term AS'den daha düşük olduğunu göstermiştir. Ancak preterm AS'de TAK'ın term AS'den kolostrumdan itibaren düşük oluşu nedeniyle AS'nin veya anne diyetinin antioksidanlarla zenginleştirilmesinin preterm bebeğe fayda sağlayabileceği düşünülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Anne sütü, antioksidan, oksidan, oksidatif stres, preterm bebek Anahtar Kelimeler: Anne sütü, antioksidan, oksidan, oksidatif stres, preterm bebek

Abstract:
Oxidative stress (OS) is produced when oxidants formed during cellular metabolism can not be neutralized by antioxidants. Newborns are exposed to OS due to rapid shift from intrauterine to relatively hyperoxic extrauterine environment. Preterm newborns are particularly prone to OS because of their immature antioxidant defence mechanisms. Preterm breast milk (BM) contains higher levels of many bioactive molecules in parallel to increased requirements of the preterm neonates. This study was planned to investigate the balance between antioxidants and oxidants in preterm BM in different stages of lactation and within the same nursing episode and compare them with term BM. Total antioxidant capacity (TAC) and total oxidant status (TOS) were measured and oxidative stress index (OSI) was calculated in BM of 45 preterm and 41 term newborns with 32 (23-33) weeks and 38 (37-40) weeks gestational ages, respectively. TAC and TOS were lower in colostrum and transitional milk of preterm newborns compared to term newborns, whereas mature milk of preterm and term newborns have similar TAC and TOS levels. OSI which represents the balance between antioxidants and oxidants was lower in transitional milk of preterm newborns. TAC was highest in colostrum and decreased through the course of lactation with lowest levels measured in mature milk, but decrease in TAC was not statistically significant in preterm BM. Lowest values of TOS and OSI were observed in colostrum. In preterm BM TAC and TOS were higher in hindmilk compared to foremilk and OSI was similar, whereas in term BM, TOS and OSI were higher in foremilk compared to hindmilk. Findings of this study showed that antioxidant/oxidant balance was preserved in preterm BM with lower OSI in transitional milk compared to term BM. However, as TAK is lower in preterm BM from the beginning of lactation, fortification of preterm BM or mother's diet with antioxidants may offer benefit to preterm newborns.

Anahtar Kelimeler: Anne sütü, antioksidan, oksidan, oksidatif stres, preterm bebek