Koklear implant kullanan çocuklarda alıcı ve ifade edici dil gelişiminin incelenmesi
Study of receptive and expressive language development in children using cochlear implants
Yazar: FİGEN GÜNDÜZER
Danışman: DOÇ. DR. AYÇA ÇİPRUT
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Dil gelişimi = Language development ; Koklea = Cochlea ; Koklear implantlar = Cochlear implants ; Testler = Tests ; Çocuklar = Children ; İfade edici dil = Expressive language

Özet:
ÖZET
Bu tezde; koklear implant kullanan çocuklarda alıcı ve ifade edici dil gelişiminin incelenmesi, koklear implantlı çocukların normal işiten yaşıtları ile karşılaştırılması hedeflenmiştir. Araştırmanın ikincil amacı, Türkçe için geliştirilen Türkçe İfade Edici ve Alıcı Dil Testi (TİFALDİ) ve Türkçe Erken Dil Gelişimi Testi (TEDİL) kullanılarak, koklear implant kullanan çocuklarda alıcı ve ifade edici dil becerilerini değerlendirmek, iki test ile elde edilen bulguları karşılaştırmak ve farklı yaşlarda koklear implant uygulanan çocuklarda alıcı ve ifade edici dil gelişimindeki farklılıkları incelemektir. Marmara Üniversitesi Hastanesi'nde koklear implant ameliyatı olmuş; konuşma ve dil gelişimini etkileyecek fiziksel ve psikolojik engeli olmayan, yaşları 2;0 – 7;11 ay arasında 50 koklear implant kullanıcı çalışmada yer almıştır. Araştırmaya katılan koklear implantlı çocuklar Türkçe Erken Dil Gelişimi (TEDİL) testi ve daha önce koklear implantlı çocuklara uygulanmayan Türkçe İfade Edici ve Alıcı Dil Testi (TİFALDİ) ile değerlendirildi. Elde edilen veriler, regresyon analizi, korelasyon ve t-testi kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda, TEDİL ve TİFALDİ alt testleri arasındaki korelasyon anlamlı bulunmuştur. Ayrıca, yenidoğan işitme taramasının, koklear implant öncesi işitme cihazı kullanımının, işitme kaybının tanılanma zamanının, özel eğitim desteğinin ve anne eğitim seviyesinin koklear implantlı çocuklarda alıcı ve ifade edici dil gelişimi başarısını arttıran durumlar olduğu analizler ile elde ortaya konmuştur. Sonuç olarak; koklear implantlı çocukların ameliyat sonrası dil gelişimlerini değerlendirmek için TEDİL ve TİFALDİ'nin kullanılabileceğini ayrıca çalışmanın en önemli sonuçlarından olan erken yaşta koklear implant ameliyatının, alıcı ve ifade edici dil becerisi üzerinde önemli bir etken olduğu ortaya konmuştur.
Anahtar Kelimeler: Alıcı dil, İfade edici dil, TEDİL, TİFALDİ

Abstract:
SUMMARY
The purpose of this research was to study the receptive and expressive language development in the children using cochlear implants and to compare them with their normal hearing peers. The other objectives of the research were to assess the language skills of the implanted children with Turkish Expressive and Receptive Language Test (TIFALDI) and Test of Early Language Development-Third Edition: Turkish (TEDIL), to compare the results obtained by using these two tests and also to investigate the differences in receptive and expressive language development among the children treated with cochlear implants at different ages. 50 cochlear implant users between the ages of 2;0 and 7;11 months, who had undergone cochlear implantion at Marmara University Hospital; without any physical or psychological barriers are included in this study. The implanted children who took part in the research are assessed with the Test of Early Language Development-Third Edition: Turkish (TEDIL) and Turkish Expressive and Receptive Language Test (TIFALDI) which was not firstly used with implanted children. Data obtained were analysed using regression analysis, correlation and t-test. Significant correlations were obtained between TEDIL and TIFALDI expressive and receptive subtests. Identification of the hearing loss with newborn hearing screening, the use of hearing aids prior to implantation, the age of diagnosis of the hearing loss, special educational and rehabilitation support and education level of the mother are all found to increase the receptive and expressive language development of the children using cochlear implants. As a result, it is found that TEDIL and TIFALDI can be used to assess the language development in the children with cochlear implants and early implantation was found to be a significant factor on the development receptive and expressive language skills.
Key Words: Expressive language, Receptive language, TEDIL, TIFALDI