Kraniyosınostozlu olguların preoperatif ve postoperatif değerlendirilmesinde transkraniyal doppler kullanımının yeri
Use of transcranial doppler sonography in preoperative and postoperative assessment of cases with craniosynostosis
Yazar: RESUL EMİN BÖRKLÜ
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM SUAT ÖKTEM
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroşirürji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Nöroşirürji = Neurosurgery
Dizin: Kraniyosinostozlar = Craniosynostoses ; Serebrovasküler dolaşım = Cerebrovascular circulation ; İntrakraniyal basınç = Intracranial pressure

Özet:
Amaç: Kraniyosinostozlu hastaların yönetiminde; tedavi metodlarının ve sonuçlarının dikkatli bir şekilde ele alınmasına ihtiyaç vardır. Literatüre bakıldığında radyolojik değerlendirmeler ve intrakraniyal basınç ölçümleri iyi bir şekilde dökümante edilmesine rağmen serebral kan akımındaki değişmeler hakkında bilgilerimiz çok azdır. 1975 yılında Ter-Pogossian arkadaşlarının pozitron emisyon  tomoğrafi ( PET BT) ile ve Stokely ve arkadaşlarının 1980'de tek foton emisyon bilgisayarlı tomoğrafi (single photon emission computed tomography: SPECT) ile yaptıkları çalışmaları neticesinde beyin kan akımına ait basınç değişiklikleri kısıtlı olarak rapor edilmiştir (39,40), bu oldukça invazif bir yöntemdi. Bizim çalışmamızda Aaslid tarafından geliştirilmiş basit ve noninvazif bir teknik olan transkraniyal Doppler sonografi (TKD) kullanılmıştır (41). Çalışmamızda Kraniyosinostoz cerrahisi öncesi ve sonrasında beyin kan akım hızı ve direncini özelllikle de kafa içi basıncın (KİB) ölçülmesini TKD kullanarak hesaplanmasını gösterdik. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Temmuz 2011 – Aralık 2013 yılları arasında Erciyes Üniversitesi Nöroşirurji servisine yatan ve opere edilen toplam 35 kraniyosinostozu olan olgular dahil edilmiştir. Olguların kraniyosinostoz dışında kafa travmaları dahil kraniyal ve intrakranyal herhangi bir patolojileri yoktu. Bütün olgular tek cerrah tarafından opere edilmiş ve ortalama bir yıl takip edilmiştirler. Kafatasında temporal  pencereden TKD'in 2 mhz probu kullanarak ölçümler yapıldı. Olguların tamamı 3 yaşının altında klinik ve radyolojik olarak tanısı desteklenmiş olgulardı. Basınç ölçümleri; standart fizyolojik durumda cerrahi öncesinde ve cerrahi sonrasında 1.3. ve 6. ayda yapıldı. 
Bulgular: Bu çalışma ile birlikte sinostoz olgularında cerrahi girişimin öncesi ve sonrası Resitif İndeks (RI) ve Pulsatil İndeks (PI) değerleri arasındaki ilişki, sinostoz alt tipleri arasında ki TKD ile ölçülen değerlerin karşılaştırılması ve epidural mesafeden ölçülen KİB değeriyle TKD ile ölçülen basınç değeri arasında karşılaştırmalar yapıldı. Anormal RI ve PI değerlerine sahip olgularda, cerrahi sonrası RI ve PI değerlerinde yüksek oranda normalleşme olduğu izlendi. Preoperatif dönemde epidural mesafeden ölçülen değerlerle, TKD ile ölçülen basınç değerlerinin birbirine paralel olduğu izlendi. 
Sonuç: Kraniyosinostozlu olguların cerrahi endikasyonlarını güçlendirebilecek olan intrakranyal basınç anormalliklerinin taranmasında kullanılabilecek ve postoperatif dönem takiplerinde basit ve noninvazif bir teknik olan TKD'ın kullanılmasının yararlı bir yöntem olduğu kanaatindeyiz. 

Anahtar kelimeler: Kraniyosinostoz, İntrakraniyal basınç, Transkraniyal doppler sonografi, Serebral kan akımı

Abstract:
Objective: A meticulous approach to treatment methods and outcomes is needed in the management of patients with craniosynostosis. Data regarding alterations in the cerebral blood flow is limited, although radiological assessments and intracranial pressure measurements are well-documented in the literature. A study using positron emission tomography (PET-CT) by Ter-Pogossian et al. [1975] and another study using single photon emission computed tomography (SPECT) by Stokely et al. [1980] reported limited data regarding alterations in brain blood flow [39, 40]; however, these are invasive methods. In our study, we used transcranial Doppler sonography, a simple and non-invasive technique described by Aaslid et al. [41]. In this study, we demonstrated estimation of brain blood flow rate and resistance, especially intracranial pressure (ICP), before and after craniosynostosis surgery by using transcranial Doppler sonography.
Material and method: The study included 35 patients with craniosynostosis who underwent surgery at Neurosurgery Department of Erciyes University, Medicine School between July, 2011 and December, 2013. There was no additional cranial or intracranial disorder including head traumas. All surgeries were performed by the same surgeon and mean follow-up was one year. All measurements were performed through temporal window at cranium via transcranial Doppler sonography by using 2-Mhz probe. All patients were younger than 3 years of age in whom diagnosis was confirmed by clinical and radiological findings. Pressure measurements were performed before and on 1., 3. and 6. month after surgery. 
Results: By this study, we performed assessments regarding relationships between resistive index (RI) and pulsatility index (PI) before and after surgery, comparison regarding values measured by transcranial Doppler sonography between synostosis subtypes and comparison between ICP measured from epidural space and pressure values measured by transcranial Doppler sonography. It was seen that there was normalization of high percentage in RI and PI values in cases with abnormal RI and PI values after surgery. It was seen that pressure values obtained from epidural space were in parallel to those obtained by transcranial Doppler sonography during preoperative period.     
Conclusion: We think that transcranial Doppler sonography, a simple and non-invasive technique, is a useful method that can be used to screen intracranial pressure abnormalities in order to support surgical indication and postoperative follow-up. 

Keywords: Craniosynostosis, Intracranial Pressure, Transcranial Doppler Sonography, Cerebral Blood Flow