Bazı kent ağaçlarının biyokütle ve karbon depolama kapasitesinin belirlenmesi: Rize ili Ziraat Botanik Parkı örneği
Determination of biomass and carbon storage capacity of some urban trees: Example of Rize Agricultural Botanical Park
Yazar: CANSU ÖZTEKİN KARA
Danışman: DOÇ. DR. ÖMER LÜTFÜ ÇORBACI
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture
Dizin: Ağaçlar = Trees ; Biyokütle = Biomass ; Botanik bahçesi = Botanical garden ; Karbon depolama = Carbon storage ; Rize = Rize

Özet:
Kentlerde bitkiler küresel ısınma ile mücadelede karbon depolama açısından önemli rol oynamaktadır. Çalışmada Rize Ziraat Botanik Parkı'nda örnek alınan taksonların bitkisel kütlesinde ve iz düşümlerindeki toprak alanlarda depoladıkları karbonun tespit edilmesi, tahribatsız karbon depolama miktarlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Ziraat Botanik Parkı'nda yapılan envanter çalışması göz önünde bulundurularak 5 adet geniş yapraklı, 5 adet ibreli yapraklı olmak üzere 10 taksondan 3'er adet olmak üzere 30 adet bitki taksonu belirlenmiştir. İğne yapraklı taksonlarda en fazla karbon tutma
kapasitesine sahip ağaç Cedrus deodora (Roxb.) G. Don'u takip eden takson ise Picea orientalis (L.) Peterm'dir. Geniş yapraklı taksonlarda ise Olea europaea L ve Magnolia grandiflora L. en fazla karbon tutma kapasitesine sahip olduğu tespit
edilmiştir. Araştırma alanındaki bitki taksonların izdüşümlerinden alınan toprak verilerinde; en yüksek kum değerinde ibreli bitkilerin olduğu deneme alanında (2 nolu), en yüksek toz oranına yapraklı türlerin olduğu (1 nolu) deneme alanında ve en yüksek kil miktarına karışık türlerin olduğu (3 nolu) deneme alanında rastlanmıştır. Çalışmada incelenen taksonlarda toprak üstü ve toprak altı karbon depolama miktarları göz önüne alındığında alanda yer alan taksonlardan Cedrus deodora (Roxb.) G. Don, Picea orientalis (L.) Peterm, Magnolia grandiflora L., Olea europaea L.'da karbon depolama miktarlarının yüksek olduğu görülmüştür. Aynı zamanda geniş yapraklı +ibreli taksonların bir arada bulunduğu alanlardaki topraklarda organik karbonun yüksek seviyede olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Plants, which are an important part of cities in the fight against global warming in cities, play an important role in terms of carbon storage. In this study, it was aimed to determine the carbon storage in the plant mass of taxa determined in Rize Agricultural Botanical Park and in the soil areas at trace falls, and to determine the amount of non-destructive carbon storage. Considering the inventory study conducted in the Agricultural Botanical Park, 30 plant taxa were
determined, including 3 of 10 taxa, including 5 broad-leaved, 5 coniferous taxa. The tree with the greatest carbon retention capacity in coniferous taxa is Cedrus deodora (Roxb.) G. Don The taxon that follows is Picea orientalis L. Peterm. In broad-leaved taxa, Olea europaea L and Magnolia grandiflora L. it has been determined that it has the most carbon retention capacity. In soil data taken from projections of plant taxa in the research area; the highest
sand value was found in the experimental area with needle plants (No. 2), the highest dust rate was found in the experimental area with leafy species (No. 1) and the highest amount of clay in the mixed species (No. 3). As a result of the study, considering the amounts of above-ground and subsoil carbon storage of cacsons, Cedrus deodora (Roxb.) G. Don, Picea orientalis (L.) Peterm, Magnolia grandiflora L., Olea europaea L. it was observed that the carbon storage amounts of taxa are high, and it was found that organic carbon is at a high level in the soils in the areas where broad-leaved + needle taxa, that is, carbon sequestration capacity is high, are found in the areas where carbon is found together.