Farklı ekmek türlerinin tokluk kan şekeri ve ikincil öğüne olan etkisi
The effect of different types of bread on postprandial blood sugar and secondary meal
Yazar: GİZEM GÜMÜŞHAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YETER ÇELİK
İstinye Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Postprandiyal glisemi diyabet, obezite ve kardiyovasküler hastalıkların gelişiminde rol oynamaktadır. İlk öğünde tüketilen gıdaların bir sonraki öğünden sonra da tokluk kan glikozunu etkilediği göz önüne alındığında bu çalışmanın amacı; 50 g karbonhidrat içeren farklı ekmek türlerinin tokluk kan şekeri ve ikincil öğüne olan etkisinin incelenmesidir. Bu araştırma 3 aylık süreci kapsayan, Elitium Tıp Merkezi'ne gelen ve çalışmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden 18-45 yaş arası 13 sağlıklı birey ile yürütülmüştür. Katılımcılar çalışmaya başlamadan önce bilgilendirilmiş onam formu ve anamnez formu doldurmuştur. Gönüllüler açlık kan örneği alındıktan sonra 10 dk içinde ilk öğünü 250 ml su ile tükettiler. Ekmek tüketiminden 3 saat sonra gönüllüler 120 gram makarnayı 250 ml su ile 15 dakika içerisinde tükettiler. Çalışmaya katılan gönüllülerden kendilerinden alınan izin doğrultusunda çalışmanın başlangıcında, test öğünün tüketilmesinden 30 dakika, 60 dakika ve 120 dakika sonra parmaktan strip ile kan örneği alınmış ve glukometre ile ölçüm yapılmıştır. Çalışmaya 18-45 yaş arası ortalama 27,9±6 yaşında olan 8 kadın ve ortalama 34±7,8 yaşında olan 5 erkek toplamda 13 kişi katılmıştır. Ekmek tüketimlerinden sonraki 30, 60 ve 120.dk'da alınan kan şekeri ölçümlerinde, aynı zamanda ikinci öğün sonrası 30, 60 ve 120.dk'da alınan kan şekeri ölçümlerinde ekşi mayalı ekmeğin kan şekerini en az yükselten ekmek olduğu bulunmuştur. Kan glikoz değerleri karşılaştırıldığında ekmekler arasında istatiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0,05). Ekşi mayalı ekmek tüketiminin hem ilk hem de ikinci öğün sonrasında postprandiyal glisemiyi olumlu yönde etkilediği saptanmıştır. Farklı ekmek türlerinin tokluk kan şekeri ve ikincil öğüne olan olumlu etkileri uzun süreli beslenme müdahalelerinden sonra tekrar değerlendirilmelidir.


Anahtar Kelimeler: Beyaz ekmek, Tam buğday ekmek, Ekşi mayalı ekmek, Tokluk kan şekeri, İkinci öğün etkisi

Abstract:
Postprandial glycemia plays a role in the development of diabetes, obesity and cardiovascular diseases. Considering that the foods consumed in the first meal affect postprandial blood glucose after the next meal, the aim of this study is; It is the study of the effect of different types of bread containing 50 g carbohydrates on postprandial blood glucose and secondary meal. This study was carried out with 13 healthy individuals between the ages of 18-45 who came to Elitium Medical Center and voluntarily agreed to participate in the study, covering a 3-month period. Participants filled out an informed consent form and an anamnesis form before starting the study. The volunteers consumed the first meal with 250 ml of water within 10 minutes after the fasting blood sample was taken. 3 hours after bread consumption, the volunteers consumed 120 grams of pasta with 250 ml of water within 15 minutes. At the beginning of the study, 30 minutes, 60 minutes and 120 minutes after the consumption of the test meal, blood samples were taken from the finger with a strip and measured with a glucometer. A total of 13 people, 8 women between the ages of 18-45 with an average age of 27.9±6 years and 5 men with an average age of 34±7.8 years, participated in the study. In the blood glucose measurements taken at 30, 60 and 120 minutes after bread consumption, as well as in the blood glucose measurements taken at 30, 60 and 120 minutes after the second meal, it was found that sourdough bread was the bread that raised blood sugar the least. When blood glucose values were compared, a statistically significant difference was found between breads (p<0.05). It has been determined that the consumption of sourdough bread has a positive effect on postprandial glycemia after both the first and second meals. The positive effects of different types of bread on postprandial blood glucose and secondary meal should be re-evaluated after long-term dietary interventions. 


Key Words: White bread, Whole wheat bread, Sourdough bread, Postprandial blood glucose, Second meal effect