Atatürk Dönemi milli eğitim politikası ve Atatürkçü düşüncenin eğitimle etkileşimi (1920-1938)
Natıonal education policy in Atatürk' s period and interaction of Kemalism with education (1920-1938)
Yazar: HALİL ÖZCAN
Danışman: PROF. DR. ÜNSAL YAVUZ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2003
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Atatürk Dönemi = Atatürk Period ; Atatürkçülük = Kemalism ; Cumhuriyet Dönemi = Republican Period ; Eğitim politikaları = Educational policies ; Milli eğitim = National education

Özet:
ÖZET Eğitimin amacı, toplumda var olan bilgi birikimini ve kültürü yeni kuşaklara aktarmak, insanların zihin gelişimini sağlayarak, bilinçli nitelikli insan yetiştirmektir. Ebedi öğrencilik vasfını koruyan Mustafa Kemal'in eğitim ile etkileşimi doğumundan ölümüne kadar sürmüştür. Atatürk'ün öğrenim gördüğü okulların ve Atatürk'e eğitim veren öğretmenlerin, Atatürk'ün düşüncelerinin oluşmasında büyük etkisi olmuştur. Atatürk, Osmanlı'dan miras kalan eğitim sistemi ile Türkiye Cumhuriyeti'nin sonsuza kadar yasaklamayacağını görmüş, Meclisin açılışından itibaren yeni eğitimin ilkelerinin ve kültür savaşının önderi olmuştur. Lozan Barış Konferansı sırasında eğitim bağımsızlığını kabul ettirmek oldukça zor olmuştur. 3 Mart 1924 tarihinden önce eğitimde çok başlı bir sistem vardı. Bu okulları bir yönetim altında toplamak, her türlü faaliyette pozitif bilimi ve onun kaynağını oluşturan bilim zihniyetini rehber edinebilmek için eğitimin birleştirilmesi 3 Mart 1924 tarihinde yapılmıştır. Türkler, Müslümanlığı kabul ederken yazılarını değiştirmekle yaptıkları hatadan, Yazı Devrimiyle 1928 yılında dönmüştür. Yazı Devriminden sonra yeni harfleri geniş halk kitlelerine öğreterek, halkın okur-yazar oranını artırmak için Başöğretmenliğini Gazi Mustafa Kemal'in yaptığı Millet Mektepleri açılmıştır. Darülfünunun yerine 1 Ağustos 1933 tarihinde İstanbul Üniversitesi açılmış ve 18 Kasım 1933'de de öğrenime başlamıştır. Halka yeni düzen ve devrimlerin anlatılabilmesi için 14 Şubat 1932'de Halkevleri açılmasına karar verilmiş ve 19 Şubat 1932 tarihinde Ankara'da ilk Halkevi açılmıştır. Türkiye Cumhuriyeti'ni kültür temeli üzerinde kuran Atatürk, Türk Tarih Kurumu ve Türk Dil Kurumu'nu kurarak, Türkleri tarihi ve dilleriyle yeniden barıştırmıştır. Bu doğrultuda Güzel Sanatlar Akademisi kurulmuş, resim heykel, eski eserler ve müzeler ile müzik ve opera konusunda yenilikçi atılımlar yapılmış, kültürün diğer alanlarında da gelişme sağlanmıştır.Atatürk devrimlerinin temel amacı, yeni değerler ve kurumlar içinde her yönüyle çağdaşlaşmaya yönelerek, uygarlık düzeyine akılcılık yolu ile varabilmektir. Kurulan devlet ve yapılan devrimlerin ve de eğitim devriminin üzerinde yükseldiği temel, bağımsızlık olmuştur. Bir bütün olan bağımsızlık, eğitim ve kültürü de içerisine alır. Eğitimin bağımsız olabilmesi için ülkenin bağımsız ve egemenliğin millette olması gerekir. Atatürk dönemi eğitim felsefesini Atatürk ilkeleri oluşturmuştur. Ulusal Bağımsızlık Savaşı'nın ve Anadolu aydınlanmasının ruhuyla oluşan bu ilkeler, I. Dünya Savaşından sonra, Emperyalist devletlerce parçalanmasına kesin gözüyle bakılan bir Müslüman ülkenin, Batıya rağmen, Batılı toplum olabilmesinin yolunu açmıştır. IV

Abstract:
SUMMARY The aim of the education is to transfer the existing knowledge and culture in society to the new generations and educate sophisticated people by providing them intellectual progress. Mustafa Kemal, who eternally attained a learning spirit, was always interested in education from his birth until his death. The schools Atatürk went to and the theachers trained him, had a great influence on the progress of his thoughts. Atatürk realized that it was not possible to maintain the Turkish Republic forever with such an educationol system inherited from the Ottomans. He pioneered the novel educational principles anda cultural battle starting from the opening of the Parlimanet. It took a lot of efforts to accomplish the educational independence during the Lousanne Peace Conference. Before 3 March 1924 there had been a multi educational system. The combination of these schools under the control of one administration and also the combinotion of education to maintain the positive science and scientific mind were carried out on 3 March 1924. The Turks made up for their fault that they had made by changing their letters while accepting the islam and accepted the new letters with Revolutionary movement in writing the novel letters were tought to the mass of people and to increase the rate of literarcy, puplic schools were opened under the control of Head Teacher Mustafa Kemal Atatürk. On 1 Agust 1933 Istanbul University was opened in place of Darülfünun and started its education on 18 November 1933. In order to explain the new system and reforms to the puplic, it was decided to open Public Houses (Halkevi) on 14 February 1932 and the first Public House was opened in Ankara on 19 February 1932. Atatürk, who established the Turkish Republic in the bases of culture, set up Turkish History Associotion (Türk Tarih Kurumu) and Turkish Language Associotion (Türk Dil Kurumu) and reconciled the Turkish people with their history and language. In this respect the Academy of Fine Arts was set up, reformist movements (developments) regarding painting andsculpture, antique (ancient) work of arts, music and provided in the other fields of culture. The basic aim of reforms of Atatürk is to reach the level of civilization by means of rationalism tending to modernity in all respects in new values and associotions. Independence was the bases of the new state reforms and the reformist movements in education. Independence, which is entire, involes the education and culture. The independent education is only possible with the Independant Country and its people. The principles of Atatürk formed the philosophy of education. These principles, which had been formed by the spirit of enlightment of Anatolia and Independence War, led on Islamic Country that was considered to be collapsed by Imperialist countries after World War I to become an Occidental Society, despite the Occcidant. VI