Tip 2 diyabetes mellituslu hastalarda üriner inkontinans ve sarkopeni ilişkisi-tek merkezli çalışma
The relationship between urinary incontinence and sarcopenia in patients with type 2 diabetes mellitus - a single centre study
Yazar: HATİCE CAN
Danışman: DOÇ. DR. HACER HİCRAN MUTLU
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Bu çalışmanın amacı; üriner inkontinansı olan ve olmayan tip 2 diyabetli hastaların muhtemel sarkopeniyle olan ilişkisini incelemek ve üriner inkontinansa neden olan faktörleri tanımlamaktır.
Gözlemsel kesitsel olarak tasarlanan çalışmanın örneklemini Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesinin diyabet-obezite polikliniğinden takipli ya da yeni takibe giren Tip 2 diyabetli 189 katılımcı oluşturdu. Katılımcılar üriner inkontinansı olanlar ve olmayanlar olarak iki gruba ayrıldı. Araştırmaya dahil olan katılımcılara kas gücünü değerlendirmek amacıyla el dinamometresi uygulandı. Daha sonra hasta takip dosyalarından yaş, cinsiyet, doğum sayısı, menopoz durumu bilgileri; obezite polikliniğinde rutin takiplerinde biyoelektriksel empedans analizi (BIA) yöntemiyle ölçülen vücut kitle indeksi (VKİ) ve vücut yağ yüzdesi bilgileri alındı. Bununla birlikte hastane bilgi yönetim sistemi üzerinden hastaların rutin takibinde kullanılan glikolize hemoglobin (HbA1c), açlık glukozu, lipidleri, tiroid uyarıcı hormon (TSH), ve D vitamini değerleri de alınarak bu veriler ile üriner inkontinans arasındaki ilişki incelendi. İstatistiksel analizler ve veri görselleştirme SPSS-29 yazılımı kullanılarak yapıldı. Sonuçlar % 95'lik güven aralığında, anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirilmiştir.
Araştırmadaki 189 diyabetli katılımcının yaş ortalaması 56,6 ± 9,1 yıl olarak belirlenmiştir. Cinsiyet dağılımı incelendiğinde, katılımcıların %94,7 (179) sinin kadın, yalnızca %5,3 (10)'ünün erkek olduğu görülmüştür. Kadınlarda menopoz durumu açısından yapılan değerlendirmede, kadın katılımcıların %73,2'sinin menopozda, %26,8'inin ise menopozda olmadığı belirlenmiştir. Yapılan lojistik regresyon analizine göre tip 2 diyabetli hastalarda, vücut yağ yüzdesi ve yaş arttıkça, kas gücü azaldıkça üriner inkontinans sıklığında anlamlı düzeyde bir artış bulunmuştur. (sırasıyla p=0.004, 0.048 ve 0.001). Kadınlarda menopoz durumuyla da yine lojistik regresyon analizine göre üriner inkontinans arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p=0,026). Lojistik regresyon analizine göre tip 2 diyabetli, üriner inkontinansı olan hastalarda VKİ, vücut yağ yüzdesi ve yaş arttıkça kas gücünde anlamlı bir kayıp bulunmuştur. (sırasıyla p=0.017, p=0.047 , p=0.001). Muhtemel sarkopeni bulunan bireylerde HbA1c düzeylerinin medyan değeri 8,0 muhtemel sarkopeni bulunmayanlara (7,0) kıyasla istatistiksel olarak daha yüksek bulunmuştur (p = 0,045).
Tip 2 diyabetli hastalarda; kas gücündeki azalmanın, muhtemel sarkopeni varlığının ve vücut yağ yüzdesindeki artışın hastalarda stres üriner inkontinans sıklığının artışı ile ilişkili olduğu görüldü. Sonuç olarak diyabetik bireylerde vücut yağ yüzdesi ve kas gücü, üriner inkontinans oluşması açısından önemli rol oynamaktadır.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the possible association of sarcopenia with urinary incontinence in type 2 diabetic patients with and without urinary incontinence and to identify the factors causing urinary incontinence.
The sample of the observational cross-sectional study consisted of 189 participants with type 2 diabetes who were followed up or newly followed up in the diabetes-obesity outpatient clinic of Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın City Hospital. The participants were divided into two groups as those with and without urinary incontinence. Hand dynamometer was applied to the participants to evaluate muscle strength. Afterwards, information on age, gender, number of births, menopausal status, body mass index (BMI) and body fat percentage measured by bioelectrical impedance analysis (BIA) method during routine follow-up in the obesity outpatient clinic were obtained from patient follow-up files. In addition, glycated haemoglobin (HbA1c), fasting glucose, lipids, Thyroid Stimulating Hormone (TSH), and vitamin D values used in the routine follow-up of patients through the hospital information management system were also obtained and the relationship between these data and urinary incontinence was examined. Statistical analyses and data visualisation were performed using SPSS-29 software. The results were analysed at 95% confidence interval and significance was evaluated at p<0.05 level.
The mean age of 189 participants with diabetes in the study was 56.6 ± 9.1 years. When the gender distribution was analysed, 94.7% (179) of the participants were female and only 5.3% (10) were male. In terms of menopausal status in women, it was determined that 73.2% of the female participants were in menopause and 26.8% were not in menopause. According to the logistic regression analysis, a significant increase in the frequency of urinary incontinence was found in patients with type 2 diabetes as body fat percentage and age increased and muscle strength decreased (p=0.004, 0.048 and 0.001, respectively). A significant relationship was also found between menopausal status and urinary incontinence in women according to logistic regression analysis (p=0.026). According to logistic regression analysis, a significant loss in muscle strength was found in patients with type 2 diabetes and urinary incontinence as BMI, body fat percentage and age increased (p=0.017, p=0.047, p=0.001, respectively). The median value of HbA1c levels was statistically higher in individuals with probable sarcopenia (8.0) compared to those without probable sarcopenia (7.0) (p = 0.045).
In patients with type 2 diabetes mellitus, decreased muscle strength, possible presence of sarcopenia and increased body fat percentage were associated with increased frequency of stress urinary incontinence. In conclusion, body fat percentage and muscle strength play an important role in the occurrence of urinary incontinence in diabetic individuals.