STEM yaklaşımı ile planlanan coğrafya derslerinin öğrencilerin tutum ve 21. yüzyıl becerilerine etkisi
The effect of geography lessons which are planned with the STEM method on students' attitudes and 21st century skills
Yazar: MUSTAFA SARIBAŞ
Danışman: PROF. DR. ALİ MEYDAN
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Coğrafya = Geography ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Günümüzde hızla değişen dünya şartlarına bağlı olarak bireylerden beklenen beceri ve yetkinlikler de farklılaşmaktadır. Zamanın ruhuna bağlı olarak günümüzde ve gelecekte bireylerde olması beklenen beceriler genel olarak 21. yüzyıl becerileri olarak adlandırılmaktadır. Disiplinleri bütünleştirerek 21. yüzyıl becerilerini geliştirme iddiasıyla ortaya çıkan STEM yaklaşımı en dikkat çekici çalışmalardan biri haline gelmiştir. Bu çalışmada STEM yaklaşımı ile planlanan coğrafya derslerinin öğrencilerin tutum ve 21. yüzyıl becerilerine etkisi incelenmiştir. Çalışma paralel karma yöntemler araştırma deseni olarak tasarlanmıştır. Çalışma coğrafya öğretim programı 10. sınıfında doğal sistemler ünitesinde yer alan kazanımlara bağlı olarak sekiz haftada gerçekleştirilmiştir. Çalışmada STEM sosyal bilimlerin kavramsallaşmasına yardım etmesi amacıyla STEM yaklaşımlı coğrafya ders planları hazırlanmıştır.  Uygulanan STEM yaklaşımlı ders planları 5E öğretim modeline göre geliştirilmiştir. Çalışma grubunu 2021-2022 eğitim öğretim yılında Türkiye'de İç Anadolu Bölgesi'nde bir lisede eğitim gören 10. sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Çalışmanın nicel bölümünde "Coğrafya Dersi Tutum Ölçeği" ve "Çok Boyutlu 21. Yüzyıl Becerileri Ölçeği", nitel bölümünde ise yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmış, elde edilen veriler birleştirilerek yorumlanmıştır. Çalışmanın nicel bölümünde elde edilen verilerin analizinde SPSS 25. paket programı, nitel bölümden elde edilen verilerin analizinde Maxqda 2020 paket programı kullanılmıştır. Çalışma sonucunda STEM yaklaşımı ile planlanan coğrafya dersleri öğrencilerin coğrafya dersi tutumlarını, coğrafya dersi sevgilerini ve coğrafya öğrenme isteklerini olumlu yönde etkilemiştir. Nicel ve nitel bulgular birbirini desteklemiştir. Deney grubu öğrencilerinin 21. yüzyıl becerileri puanlarında artış meydana gelmesine rağmen istatistiki olarak anlamlı bir fark meydana gelmemiştir. Bununla birlikte deney grubunun 21. yüzyıl beceri puanları kontrol grubuna göre daha fazla artış göstermiştir. Aynı zamanda deney grubu öğrencilerinin girişimcilik ve inovasyon becerileri ile sosyal sorumluluk ve liderlik becerilerinin ön test son test puanları arasında anlamlı farklılıklar gerçekleşmiştir.

Abstract:
Today, depending on the rapidly changing world conditions, the skills and competencies expected from individuals are also differentiating. Depending on today's world conditions, the skills individuals are expected to have today and in the future are generally called 21st century skills. The STEM approach, which emerged with the claim of developing the skills of the century by integrating disciplines has become one of the most remarkable studies. In this study, the effects of geography lessons which are planned with the STEM approach on students' attitudes and 21st century skills are studied. The study was designed as a parallel mixed methods research design. The study was carried out in eight weeks depending on the achievements in the natural systems unit in the 10th grade of the geography curriculum. In this study, STEM approached geography lesson plans were prepared in order to help conceptualize STEM social sciences. The STEM approached lesson plans applied in the study were developed according to the 5E teaching model. The study group consisted of 10th grade students studying in a high school in the Central Anatolia Region of Turkey in the 2021-2022 academic year. In the quantitative part of the study, "Geography Lesson Attitude Scale" and "Multidimensional 21st Century Skills Scale" were used. In the qualitative part of the study, semi-structured interview forms were used. Finally the obtained data were combined and interpreted. In the study, the SPSS 25th package program was used in the analysis of the data obtained in the quantitative part, and the Maxqda 2020 package program was used in the qualitative part. After the study, the geography lessons which are planned with the STEM approach affected the geography lesson attitudes of students, their love for geography lesson and their desire to learn geography in a positive way. Quantitative and qualitative results supported each other. Though there was an increase in the 21st century skills scores of the students in experimental group, there wasn't a statistically significant difference. However, the 21st century skill scores of the experimental group increased more than the control group. At the same time, in the experimental group students, there were significant differences between the entrepreneurship and innovation skills and the pre-test and post-test scores of social responsibility and leadership skills.