8.sınıf öğrencilerinin olasılık konusundaki kavram yanılgıları
Investigation into the misconceptions about the probability of 8th grade students
Yazar: CİHAN ŞAFAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. RECAİ AKKAYA
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Kavram yanılgısı = Misconception ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Olasılıklar = Probabilities ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools

Özet:
Bu çalışmanın amacı; sekizinci sınıf öğrencilerinin istatistik ve olasılık öğrenme alanındaki olası güçlüklerini ve kavram yanılgılarını belirlemek ve bu güçlükler ile kavram yanılgıların altında yatan nedenleri açıklamaktır. Araştırmada nitel ve nicel olmak üzere iki aşamalı bir araştırma deseni kullanıldığı için karma yöntem modelinden yararlanılmıştır. Bu amaç doğrultusunda 13 kavram yanılgısını kapsayan bir olasılık testi oluşturulmuş ve öğrencilere uygulanmıştır. Daha sonra öğrencilerle görüşmeler yapılmıştır. Araştırma Bolu merkez ve Gerede ilçesindeki başarı düzeyleri farklı olan 8 ortaokula uygulanmıştır. Araştırmaya 555 sekizinci sınıf öğrencisi katılmıştır. Uygulanan olasılık testinde öğrencilerden çoktan seçmeli soruları cevaplamaları ve verdikleri cevapları gerekçeleri ile açıklamaları istenmiştir. Öğrencilerin verdikleri cevap ve yaptıkları açıklama doğruysa "tam doğru", sadece verdikleri cevap doğruysa "kısmen doğru", verdikleri cevap hatalıysa "yanlış" ve herhangi bir cevaplama yapmadıysa "boş" olarak kabul edilmiştir. Elde edilen test sonuçları bir istatistik programına aktarılmıştır. 

Uygulama sonunda öğrencilerin olasılık konusundaki başarı düzeyleri, kavram yanılgıları, cinsiyetlerine göre başarı düzeyleri ve okulların TEOG sınavındaki başarıları ile okul başarıları arasındaki ilişki düzeyleri belirlenmiştir. Daha sonra öğrencilerin ders başarı düzeylerine göre 4'ünün ders başarı düzeyinin düşük, 3'ünün orta ve 3'ünün yüksek olacak şekilde 10 öğrenciyle görüşme yapılmıştır. Uygulanan olasılık testi ve yapılan görüşmelerle öğrencilerin kavram yanılgıları tespit edilmeye çalışılmıştır. 

Uygulanan olasılık testi ve yapılan görüşmeler sonucunda genel olarak olasılık konusundaki başarı düzeylerinin düşük olduğu, kız öğrencilerin erkek öğrencilere göre daha başarılı olduğu ve okulların TEOG sınavındaki başarı düzeyleri ile olasılık testindeki puanları arasında ilişki olduğu görülmüştür. Ayrıca sekizinci sınıf öğrencilerinin olasılık konusunda kavramların kullanımı ile ilgili kavram yanılgıları, sezgilere dayalı kavram yanılgıları ve bağımlı-bağımsız olayların olasılıkları ile ilgili kavram yanılgılarına sahip olduğu görülmüştür. Uygulama sonucuna göre öneriler; öğrencilerin olasılık ile ilgili muhakeme yeteneklerinin artırılması, ön bilgi eksikliklerinin giderilmesi, günlük hayat problemleri ile karşılaştırılması, formülleri ezberletmek yerine öğrencinin kendisinin ulaşması sağlanması ve kavramsal öğrenmeye önem verilmesi olarak belirlenmiştir.


Anahtar Kelimeler: Kavram yanılgısı, olasılık

Abstract:
The aim of this research is to determine the students of 8th grades in the misconception subject and possible difficulties in the field of statistics an probability and to explain the underlying reasons of misconceptions with these difficulties.

Due to apply two-stage study method including qualitative and quantitative in this research, mixed model method was used. In accordance with this aim a test of probability has been formed including 13 misconceptions and has been implemented to the students. After that there has been a meeting with the students. The research has been implemented 8 secondary schools that have different success levels in the centre of Bolu and Gerede.555 8th Grade students have been attended to the research. In applied multiple-choice probability test, students were asked and to explain their answers with reasons. The answers given by the students if their explanation is correct "precise" if their answer is only correct "partially correct", if their answer is wrong "in correct" and if the students haven't answered anything has been accepted as "blank". The results of the obtained test have been transferred to a statistics program.

At the end of the research the success level about probability, misconceptions, success level according to their sexes and the achievements of schools in the TEOG exam and relationship level between the school successes have been determined. After that there has been an interview with 10 students according to student's level of success, 4 student's level of success. level is low,3 is middle and 3 is as high level. The probability test has been implemented and the meetings have been tried to determine the misconceptions of the students.

At the result of the probability implemented test and meeting generally the success level about probability is low, female  students are more successful than male students and there is a relationship between the success levels of the schools and the points on the probability test has been observed. Besides 8th grade students' have the misconceptions related to using the concepts of probability and intuitional misconceptions and dependent-independent events probability misconceptions have been observed. According to the result of practice, suggestions have been determined as increasing the students' ability of reasoning about probability,   overcoming the deficiencies of prior knowledge, comparing with the daily life problems, providing to reach on their own instead of memorizing the formula and giving importance conceptional learning.


Key Words: Misconception, probability