Organik ve konvensiyonel yöntemlerle yetiştirilen Öküzgözü, Boğazkere ve Şire üzüm çeşitlerinin verim ve kalite yönünden karşılaştırılması
A comparison of Öküzgözü, Boğazkere and Şire grape types produced by organic and conventional methods in terms of yield and quality
Yazar: SULTAN AYGÜN
Danışman: PROF. DR. GÜLTEKİN ÖZDEMİR
Dicle Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bağcılık = Viticulture

Özet:
Bu çalışma, Diyarbakır ilinde organik ve konvensiyonel yöntemlerle yetiştirilen Öküzgözü, Boğazkere ve Şire üzüm çeşitlerinin verim ve kalite kriterlerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Organik ve konvensiyonel uygulamalar ile çeşitlerin birbiri ile karşılaştırılması amacıyla verim, salkım, tane ve şıra özellikleri incelnemiştir. Araştırma sonucunda hem uygulamalar hem de çeşitlere göre incelenen özellikler arasında istatistiki olarak önemli farklılıklar belirlenmiştir. Çeşitlerde salkım ağırlığının 329.30 g (Boğazkere) ile 172.80 g (Şire) arasında değiştiği tespit edilmiştir. Salkım özellikleri incelendiğinde; salkım eninde en yüksek değerlerin konvensiyonel ve organik uygulamalarda Boğazkere üzüm çeşidinde 13.40 cm ve 12.70 cm olarak belirlenmiştir. Tane özellikleri incelendiğinde ise; 100 tane ağırlığının 639.70 g (Boğazkere) ile 214.20 g (Şire) arasında değiştiği, tane eni değerlerinin ortalama 19.24 mm ile 12.14 mm arasında olduğu, tane boyu değerlerinin ise ortalama 21.64 mm ile 15.33 mm arasında değiştiği tespit edilmiş olup, konvensiyonel ve organik uygulamalarda en yüksek tane büyüklüğü değerleri Boğazkere çeşidinde (sırasıyla; 420.72, 396.22), en düşük değeri ise Şire çeşidinde (sırasıyla; 205.29, 185.35) tespit edilmiştir. Üzüm çeşitlerine ait Şıra özellikleri incelendiğinde; organik tarım uygulamalarıyla ve konvensiyonel tarım teknilerinin uygulanmasıyla elde edilen üzümlerin; SÇKM değerlerinin en yüksek olduğu çeşidin Boğazkere (%24.60 – %27.73) ve asitlik bakımından en yüksek değerlerin Şire (0.381 g/l – 0.387 g/l) çeşidinde olduğu belirlenmiştir. Aynı pH değerine sahip Öküzgözü ve Boğazkere çeşitlerinin 3.77 pH ile en yüksek değere sahip olduğu, olgunluk indisi değerleri karşılaştırıldığında ise en yüksek değerlerin Boğazkere (66.37 SÇKM/asitlik – 68.20 SÇKM/asitlik) çeşidinden elde edildiği tespit edilmiştir. Çeşitlerinin verim değerleri karşılaştırıldığında; en yüksek omca verimi ve en yüksek dekara verimin elde edildiği çeşidin Boğazkere (13.35 kg – 1924 kg/da) olduğu saptanmıştır. En düşük değerler ise Şire çeşidinden elde edilmiştir (6.62 kg – 564.62). Araştırma sonucunda; omca veriminin (6.62 kg – 13.35 kg) arasında ve dekara verimin ise (564 kg – 1924.75 kg) arasında değiştiği belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the yield and quality criteria of Öküzgözü, Boğazkere and Şire grape types grown in Diyarbakır with organic and conventional methods. Yield, cluster, grain and stum have been investigated in order to compare the varieties with each other through organic and conventional applications. As a result of the research, statistically significant differences were found between characteristics examined both according to the varieties and the applications. It was determined that the weight of the bunch ranged between 329.30 grams (Boğazkere) and 172.80 grams (Şire). Upon cluster characteristics examination, the highest values ​​in bunch width were determined as 13.40 cm and 12.70 cm in Boğazkere grape type in conventional and organic applications. When grain characteristics were examined it was found that 100 grain weight varied between 639.70 g (Boğazkere) and 214.20 g (Şire), the average grain width values were ​​between 19.24 mm and 12.14 mm, the average grain size values ​​were determined to be between 21.64 mm and 15.33 mm, and the highest grain size values ​​were found in Boğazkere (420.72, 396.22 respectively) and the lowest value was found in Şire (205.29, 185.35 respectively). When the characteristics of stum of grape types were examined; of the grapes obtained by the organic farming applications and the conventional agricultural techniques; it was determined that the highest Total Soluble Solids Content (TSSC) values ​​were in Boğazkere (24.60% - 27.73%) and the highest acidity values ​​were in Şire (0.381 g / l - 0.387 g / l). Having the same pH value, Öküzgözü and Boğazkere types had the highest value with 3.77 pH, and when the maturity index values ​​were compared it was determined that the highest values ​​were obtained from Boğazkere (66.37 TTSC / acidity - 68.20 TTSC/ acidity). When the yield values ​​of the varieties were compared; it was determined that the highest vine yield and highest decare yield were obtained from Boğazkere (13.35 kg - 1924 kg / daa). The lowest values ​​were obtained from Şire (6.62 kg - 564.62). According to the results of the research, it was determined that the vine yield varied between 6.62 kg - 13.35 kg and the yield per decare was between 564 kg - 1924.75 kg.