İnsani yardım lojistiğinde sivil-asker işbirliği performansı kapsamındaki lojistik becerilerin değerlendirilmesi
Evaluation of logistic skills in civil-military cooperation performance in humanitarian logistics
Yazar: SEMİH ÇAYLAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BARIŞ KULEYİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Denizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı / Lojistik Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; İşletme = Business Administration
Dizin: Askeri yardımlar = Military aids ; Askerler = Soldiers ; Doğal afetler = Natural disasters ; Kamu-özel iş birliği = Public-private partnership ; Lojistik = Logistics ; Lojistik sektörü = Logistic sector ; Sivil toplum = Civil society ; Sivil toplum örgütleri = Nongovernmental organizations ; Sivil-asker ilişkileri = Civil-military relations ; İnsani yardımlar = Humanitarian aid

Özet:
Doğal afetlerde ve insani yardım harekâtlarında beraber görev alan sivil ve asker personelde bulunması gereken nitelikler düşünüldüğünde, lojistikçi olarak farklı bakış açıları görülebilmektedir. İnsani yardım lojistiğinin doğru yönetimi, sivil-asker işbirliği performansı kapsamındaki lojistik beceriler arasındaki ilişkilerin tanınmasına ve ölçülmesine bağlıdır. Bu çalışma insani yardım lojistiğinde sivil-asker işbirliği performansı kapsamındaki lojistik becerileri belirlemek, sıralamak ve değerlendirmek için bir model sunmayı amaçlamıştır. 
Çalışmada iki aşamalı bir yöntem kullanılmıştır. Öncelikle veri toplama aracı olan literatür taraması sonucunda ortaya çıkan 5 ana kriter altındaki 48 alt beceri kriterlerinin uzman kişilerce önem derecelerinin belirlenmesi ve belirli bir ortalamanın üstündekilerin araştırmada kullanılabilmesi için tek turlu Delfi tekniğiyle değerlendirilmesi yapılmıştır. Daha sonra ortaya çıkan ve belirlenen ortalamanın üstünde kalan 19 alt kriterin ANP yöntemiyle ikili karşılaştırmalarının yapılarak, insani yardım lojistiği sivil-asker işbirliği lojistik becerilerin belirlenmesi sağlanmıştır. 
Araştırma temel olarak Türkiye'de faaliyet gösteren insani yardım ve afet acil yardım kuruluşları ile silahlı kuvvetlerde görev yapan ve bu konudaki uzman personelin katılımıyla gerçekleştirmiştir. Ayrıca konu hakkında araştırmalar yapmış akademisyenler de araştırmaya katılarak uzman görüşlerini bildirmişlerdir. Tek turlu Delfi tekniğinin uygulanmasında örneklem 8 kişiden (n=8); ANP ikili karşılaştırmaların yapılmasında 4 uzman kişiden (n=4) görüşler alınmıştır. 
Araştırma sonucunda lojistik beceri ana kriterlerinden "insani yardım bağlamındaki beceriler "in diğer ana kriterlere göre en ön planda olduğu; son sırada ise "kişilerarası ilişki becerileri"nin bulunduğu ortaya çıkmıştır. Araştırmanın alt kriterlerinin bulgularına bakıldığında ise en önemli kriterinin "değişimi yönetebilme becerisi" olduğu tespit edilirken; ikinci sırada "liderlik edebilme becerisi" ve üçüncü olarak "proje yönetimi becerisi" bulunmaktadır. Bunun yanında "etik tutum becerisi" alt kriterlerin sıralamasında son sırada yer almıştır.
İnsani yardım lojistiği sivil-asker işbirliği lojistik beceri kriterlerinin değerlendirilmesi maksadıyla yapılmış olan çalışma Türkiye'de araştırmacıların çok fazla çalışmamış oldukları; alanında insani lojistik faaliyetleriyle uğraşan sivil ve asker kişilere kişilerde bulunması arzu edilen beceriler anlamında yol gösterici olma niteliği taşımaktadır Gelecek araştırmalarda konunun geçmişte meydana gelmiş olan olaylar örnek olarak alınarak bu araştırmanın bulguları ışığında değerlendirilmesi ve konunun test edilmesi, "liderlik" konusunun taraflar arasındaki yerinin belirlenebilmesi ve konunun farklı araştırma modelleriyle çalışılarak farklı bakış açılarının belirlenebilmesinin faydalı olacağı değerlendirilmektedir.

Abstract:
Considering the qualifications required for civilian and military personnel working together in natural disasters and humanitarian operations, different perspectives can be seen as logistical. The proper management of humanitarian logistics depends on the recognition and measurement of the relationships between logistical skills within the scope of civil-military cooperation performance. This study aimed to provide a model for identifying, ranking and evaluating logistical skills within the scope of civil-military cooperation performance in humanitarian logistics.
A two-stage method was used in the study. First of all, 48 sub-skill criteria under 5 main criteria, which were obtained as a result of literature review, were evaluated by experts and evaluated with one-turn Delphi technique in order to determine the importance level of the experts and to use the above-average. Afterwards, the 19 sub-criteria above and above the determined average were paired with ANP method and humanitarian logistics civil-military cooperation logistic skills were determined.
Research mainly engaged in humanitarian assistance and disaster relief agencies and emergency duty in the armed forces operating in Turkey and with the participation of specialized staff in this matter. In addition, academicians who have done research on the subject participated in the research and gave their expert opinions. In the application of the single-turn Delphi technique, the sample consisted of 8 subjects (n = 8); Opinions were obtained from 4 experts (n = 4) in the ANP pairwise comparisons.
As a result of the research, it is seen that "logistics skills in the context of humanitarian aid" which is one of the main criteria of logistic skills is at the forefront compared to other main criteria; and at last, "interpersonal relationship skills" was found. When the findings of the sub-criteria of the study were examined, it was found that the most important criteria was "change management"; second is "leadership skills" and third is "project management skills". In addition, "ethical attitude skills" took the last place in the ranking of sub-criteria.
Civil-military cooperation in humanitarian logistics skills criteria for the purpose of evaluation of the work they haven't done a lot of work by researchers in Turkey; Civil and military people who are in the field of humanitarian logistics activities can easily find people in terms of the desired skills in the sense of guidance of this study. Future research may include the events taking place in the past may be examined to test the findings by taking into account the findings of this research. To determine the position of "leadership" is considered to be useful between parties. It will be useful to determine different perspectives by working with different research models.