Alzheimer hastalarında kolinesteraz inhibitörleri ve antipsikotik ilaç kullanımının serum protein ve lipit oksidasyon belirteçleri düzeyine etkisi
The effect of acetylcholine-esterase inhibitors and antipsychotic drugs therapy on serum protein and lipid oxidation markers status in patient with Alzheimer?s disease
Yazar: SİNEM FIRTINA
Danışman: PROF. DR. DİLDAR KONUKOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Alzheimer hastalığı (AH) patogenezinde oksidatif stres önemli bir rol oynamaktadır. Amacımız, AH'da serum oksidatif belirteçlerinin düzeylerini belirlemek ve Asetilkolin esteraz inhibitörü (AKEİ) ve/veya atipik antipsikotik (AP) ilaç kullanımının bu belirteçlerin düzeyine etkisini incelemektir. Bu amaçla serum Malondialdehid (MDA), F2-izoprostan, Nitrit+Nitrat, 3-nitrotirozin(3-NT), protein karbonil (PCO), Asimetrik Dimetil L-Arginin (ADMA) ve Okside-LDL (Ox-LDL) düzeyleri ölçüldü. Ölçümlerde kromatografik, kolorimetrik ve enzim işaretli immun yöntemler kullanıldı.Yeni tanı konmuş (n:15) ve tedavi gören AH gruplarının (n:59) MDA (p<0.01 ve p<0.001), ox-LDL (p<0.0001 ve p<0.0001), F2-izoprostan (p<0.0001 ve p<0.0001) ve Nitrit+Nitrat (p<0.0001 ve p<0.0001) düzeyleri kontrol grubundan (n:15) anlamlı yüksek bulundu. 3-NT ve ADMA düzeylerinde gruplar arasında farklılık saptanmadı. Kısa süreli AKEİ tedavisi ile karşılaştırıldığında, uzun süreli AKEİ alan Alzheimer hastalarının (n:32, 50,4 ± 30,5 ay,) ox-LDL, Nitrit+Nitrat ve F2-izoprostan düzeyleri yüksekti (sırası ile p<0.01, p<0.001 ve p<0.05). Ağır evredeki Alzheimer hastalarının MDA ve Nitrit+Nitrat düzeylerinin, hafif evredekilere göre yüksek olduğu saptandı (p<0.05 ve p <0.05). Ox-LDL düzeyi, AKEİ + AP tedavisi verilen hasta grubunda, sadece AKEİ tedavisi alan gruba göre anlamlı derecede düşüktü (p<0.0001). Bilişsel düzeyler, Nitrit+Nitrat ve ox-LDL düzeyleri ile negatif (p<0.05 ve p<0.05); Nitrit+Nitrat düzeyleri, MDA ve ox?LDL (p<0.05 ve p<0.05) düzeyleri ile pozitif; 3-NT düzeyleri F2-izoprostan düzeyleri ile pozitif yönde korelasyon gösterdi (p<0.05).Sonuçlarımız dolaşımda nitrojen kaynaklı lipit oksidasyonlarının Alzheimer hastalarında artmış olduğunu göstermektedir. Ancak dolaşımdaki nitrojen kaynaklı oksidasyon artışının Alzheimer hastalığının patogenezindeki rolü açık değildir ve daha ileri çalışmalar gereklidir.

Abstract:
Oxidative stress may play an important role in the pathogenesis of Alzheimer?s disease(AD). The aim of this study to determination of serum oxidation marker levels and to investigate the effects of Acetylcholine esterase inhibitors(AChEIs) and/or antipsychotic(AP) drugs on these marker levels. We measured serum levels of 3-nitrotyrosine(3-NT), Protein Carbonyl(PCO), Nitrite+Nitrate, Asymmetrical Dimethyl-L-Arginine(ADMA), Oxidated LDL(ox-LDL), Malondialdehyde(MDA) and F2-isoprostan. Measurements were made by chromatographic, colorimetric or enzyme linked immune assays.Newly diagnosed (n:15) and treated AD patients (n:59) had higher MDA (p<0.01 and p<0.001), ox-LDL (p<0.0001 and p<0.0001), F2-isoprostane (p<0.0001 and p<0.0001) and Nitrate+Nitrite (p<0.0001 and p<0.0001) levels than controls (n:15). 3-NT and ADMA levels were not different among groups. Advanced stage AD patients have higher MDA and Nitrite+Nitrate levels than early stage AD patients (p<0.05 and p<0.05). Compared with the short-term AChEIs therapy, long-term AChEIs treatment (n:32, mean: 50.4 ± 30.5 months) elevated ox-LDL (p<0.01), Nitrite+Nitrate (p<0.001) and F2-isoprotane levels (p<0.05). Ox-LDL levels were found to be lower in AD patients with AChEIs+AP than in AD patients with AChEIs-alone (p<0.0001). Cognitive status were negative correlated with both Nitrite+Nitrate (p<0.05) and ox-LDL (p<0.05); Nitrite+Nitrate levels were positive correlated with both MDA (p<0.05) and ox-LDL (p<0.05); and F2-isoprostan levels were correlated with 3-NT levels ( p<0.05).Our results suggest that nitrogen derived lipid oxidation in circulation were increased in AD. But role of the elevation in circulated nitrogen derived oxidation on AD pathogenesis are unclear and further studies are required.