Bazı avokado çeşitlerinin anaçlık özelliklerinin ve üzerine aşılı çeşitlerle uyuşma durumlarının incelenmesi
Studies onto rootstocks properties and compatibility situations with grafted varieties of some avocado varieties
Yazar: SÜLEYMAN BAYRAM
Danışman: PROF. DR. MEHMET ATİLLA AŞKIN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada; bazı avokado çeşitlerinin anaç özelliklerinin belirlenmesi amacıyla, ülkemizde avokado fidan yetiştiriciliğinde anaç olarak kullanılan `Topa Topa? ve `Mexicola? çeşitleri ile birlikte, ticari çeşit olarak üretilen `Bacon?, `Fuerte?, `Hass? ve `Bacon? çeşitlerine ait çöğürler üzerinde çalışılmıştır. Bu amaçla; avokado çeşitlerinin ağaçlarından 2 farklı dönemde meyveler hasat edilmiş ve tohumlar çıkarılarak 2 farklı zamanda ekimleri yapılmıştır. Belirli bir süre içinde gelişen çöğürlerde; çimlenme kabiliyetleri tespit edilmeye çalışılmış, morfolojik gözlemler ve hormonal analizler yapılarak anaç gelişimleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çöğür gelişiminin devamında istenen gelişimi gösterenlerin aşılanması sonucunda, anaç?kalem uyuşması üzerine anatomik ve histolojik analizler yapılmıştır. 

Çimlenme kabiliyetleri ve morfolojik gelişimleri bakımından anaç olarak kullanılan çeşitlerden `Mexicola? ve `Topa Topa? ile ticari çeşitlerden `Bacon? ve `Zutano? iyi sonuçlar vermiştir. Hormonal çalışmalarda, genellikle çeşitlere göre değişmekle birlikte, ABA ve GA3?ün değerleri arasında birbiri ile ilişkili olabilecek benzer eğilimler bulunmuştur. Çöğürlerin gelişim sürecinde; ocak ve haziran ayları arasında genellikle ABA?nın azalmasına karşılık GA3'ün de azalması, daha sonraki hormonal çalışmaların konusu olabileceği düşünülmektedir. Anatomik ve histolojik çalışmalarda ise, tüm kombinasyonlarla ilgili örneklerde aşı kaynaşmasının başarılı bir şekilde gerçekleştiği saptanmış olup, uyuşmazlığa ilişkin olumsuz bir bulguya rastlanmamıştır. Ancak, daha sonraki yıllarda ortaya çıkabilecek uyuşmazlığın belirlenmesi için daha fazla gözlem ve arazi çalışması yapılmalıdır.

Abstract:
In this study, in order to determine some rootstock properties of avocado varieties, seedlings of 'Topa Topa', 'Mexicola' varieties which were used as rootstock of avocado seedling production in our country, and 'Bacon', 'Fuerte', 'Hass' and 'Bacon' varieties which were used as  commercial varieties,  seedlings studied. For this purpose, fruits were harvested from avocado varieties in two different times and obtained seeds were inoculated in two different time. After a certain time at the developed seedlings; it was tried to determine germination capability and to present rootstock development with morphological and hormonal analysis. On the developed seedlings, as a result of the vaccination of well developed ones, anatomic and histological analyses were carried out on the rootstock-scion match.

According to germination capabilities and morphological developments; 'Mexicola' and 'Topa Topa' which was used as rootstock, and 'Bacon' and 'Zutano' which was used as commercial varieties was given good results. In the hormonal studies; although it was changed generally depending on the cultivars, there were similar trends between ABA and GA3 that may be related to each other. During the development of seedlings, both ABA and GA3 contents reduced in January and June, that may be the content of other hormonal studies in future. The results of these studies could be identify the relationship between exogenous GA3 applications and seedlings development. At the anatomical and histological studies, it was found that contraction of the vaccines was successfully done and it was not observed about the confliction of vaccines.