Borsa İstanbul'da işlem gören tekstil firmalarının çok kriterli karar verme yöntemlerinden topsis yöntemi ile finansal performanslarının ölçülmesi üzerine bir uygulama
An application on measuring the financial performance of textile companies traded in Borsa Istanbul with topsis multi-criteria decision making method
Yazar: DEHA SÜLÜK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSA GÜN
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Finansal performans = Financial performance ; Firma performansı = Firm performance ; Performans = Performance ; TOPSIS = TOPSIS ; Tekstil işletmeleri = Textile enterprises ; Tekstil sektörü = Textile sector ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Bu çalışmanın amacı Borsa İstanbul'da (BİST) işlem gören Tekstil kökenli firmaların 2015-2019 yılları arasındaki finansal performanslarının çok kriterli karar verme tekniklerinden TOPSIS Yöntemi ile ölçülmesidir. Bu amaca yönelik ilk bölümde finansal performans kavramına değinilmiş finansal performansın ölçülmesinde kullanılan veriler ve oranlar açıklanmış sonrasında karar verme, karar verme süreci ve çok kriterli karar verme tekniklerinden birkaçı açıklanmıştır. İkinci bölümde Türkiye için önemli gelir kaynaklarından olan tekstil sektörünün tarihsel gelişimi anlatılmış Dünyada ve Türkiye'deki mevcut durumu hakkında bilgiler verilmiştir. Türkiye ihracatındaki yeri ve önemine değinilmiş tekstil sektöründe teknolojinin önemi ve sektörün başlıca sorunları vurgulanmıştır. Üçüncü bölümde çok kriterli karar verme tekniklerinden TOPSIS yöntemi yardımıyla BİST'te işlem gören tekstil firmalarının 2015-2019 yılları arasındaki finansal performans ölçümü yapılmıştır. Analiz kapsamında 19 tane tekstil firması incelenmiş olup değerlendirme faktörü olarak likidite oranları, karlılık oranları, faaliyet oranları, finansal yapı oranları içerisinden genel kabul görmüş 10 tanesi seçilmiş ve veriler Finnet veri sağlayıcısı üzerinden edinilmiştir. Bu oranlar yardımıyla 2015-2019 yıllarında her bir yıl için TOPSIS skoru hesaplanarak finansal performansın ölçülebilmesi skorlar yardımıyla puana çevrilmiştir. Son olarak ilgili yıllar için tekstil firmalarının performans sıralaması yapılmış yıllar bazında en yüksek ve en düşük performanslı firmalar tespit edilmiştir.

Abstract:
The purpose of this study is to measure the financial performances of the publicly traded companies that have textile trading origins and exchanged on Istanbul Stock Exchange between the years of 2015-2019, with the use of TOPSIS method which is one of the multi-criteria financial decision-making techniques. In the second part of the study, information about the historical development of the textile segment which is an important source of income for the Republic of Turkey and the status quo in the world on this sector is shared. In the third part of the study with the help of multi-criteria decision-making technique, the TOPSIS method measured the Financial Performances of the textile companies which were exchanged on BIST between the years of 2015-2019. Within the scope of the analysis, 19 different textile companies were examined and 10 of the generally accepted data among liquidity ratios, profitability ratios, operating ratios, and financial structure ratios were selected to be used as the evaluation factor and all of these data was acquired from a data provider named as Finnet. With the help of these ratios, between the years of 2015 and 2019 for each year, the scores of TOPSIS were measured and with the help of these scores the measurement of financial performances is then converted into basis points. And finally, the performance rankings for the related textile companies in the mentioned years was made and the lowest-ranking and the highest-ranking performing companies were identified.