Oral klonidin ve diazepam premedikasyonlarının sedasyon, anksiyete, hemodinami ve postoperatif derlenmeye etkilerinin karşılaştırmalı incelenmesi /
Yazar: EBRU KELSAKA
Danışman: PROF.DR. AYLA TÜR
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2000
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
ÖZET Bu çalışma; premedikasyon için oral yoldan verilen klonidin ile diazepamın sedatif, anksiyolitik, indüksiyon ve entübasyona hemodinamik yanıt, intravenöz indüksiyon ajanı gereksinimi, kan glukoz ve kortizol düzeyleri ile derlenme dönemi üzerine olan etkilerinin karşılaştırılması amacıyla yapıldı. Çalışma, abdominal histerektomi planlanan ASA I-II grubu 18-60 yaş arası 50 kadın hasta üzerinde gerçekleştirildi. Operasyondan önceki akşam sistolik ve diyastolik kan basınçları (SKB ve DKB), kalp atım hızlan (KAH) kaydedildi. Hastaların anksiyeteleri Lineer Anksiyete Skalası (LAS), sedasyonlan 3 puanlı sedasyon skalası ile değerlendirildi, glukoz ve kortizol değerlendirmesi için kan örnekleri alındı. Premedikasyon amacıyla operasyondan 60-90 dakika önce Birinci Gruptaki (Diazepam Grubu) hastalara diazepam 10 mg ve famotidin 40 mg, ikinci Gruptaki (Klonidin Grubu) hastalara klonidin 150 ug ve famotidin 40 mg oral yolla verildi. Operasyon odasmda LAS ve sedasyon skorları tekrar değerlendirildi. İndüksiyonda kirpik refleksi kaybolana kadar sabit hızda (20 mg / 5 saniye) propofolü takiben 0.1 mg / kg vekuronyum verildi. Propofol verildikten 2 dakika sonra SKB, DKB ve KAH ölçümleri kaydedildi. Kas gevşetici verildikten 3 dakika sonra entübasyon yapıldı ve indüksiyon kalitesi değerlendirildi. Entübasyondan sonra tekrar venöz kan örnekleri alındı. İdame % 33 02 / % 66 N20 karışımı içinde % 0.8-1 konsantrasyonda izofluran ile sağlandı. Entübasyondan 1,3,5,10,15, 20,30,45,60,75,90 dakika sonra, ekstübasyon sırasında ve postoperatif 10.,15.,20.,30. dakikada SKB, DKB ve KAH değerleri kaydedildi. Operasyon sonunda kas gevşetici antagonize edilip ekstübe edildikten sonra hastalar ayılma odasma alındı. Postoperatif titremeleri 10,15,20 ve 30. dakikada değerlendirildi. "Anestezi sonrası derlenme skoru" nun (PAR: postanesthesia recovery) 10 olma süresi kaydedildi. Hastaların postoperatif ağrıları varsa, meperidin 0.5 mg / kg iv. yapıldı. Postoperatif 30. dakikadan sonra stabil olan hastalar servislerine gönderildi. IIIKlonidin Grubunda entübasyon sonrası kortizol değeri Diazepam Grubundakine göre düşüktü (p<0.05). İndüksiyonda kullanılan propofol miktan gruplar arasında farklı değildi. Preoperatif vizit ile karşılaştırıldığında Klonidin Grubunda indüksiyon öncesindeki anksiyete skoru düşük ve sedasyon daha fazla, Diazepam Grubunda ise ölçümler arasında fark yoktu (p<0.05). Klonidin Grubunda indüksiyon kalitesi daha iyi idi (p<0.005). Entübasyon sonrası KAH'nın Diazepam Grubunda indüksiyon öncesine göre artmasına karşın (p<0.05) Klonidin Grubunda değişmedi. Postoperatif KAH ölçümlerinde ekstübasyon sonrası ve ayılma odasından çıkış değerleri Diazepam Grubunda Klonidin Grubuna oranla daha yüksekti (p<0.05). İndüksiyon öncesi, intraoperatif 60. dakika ve ayılma odasından çıkışında OAB ölçümleri Klonidin Grubunda Diazepam Grubuna göre düşüktü (p<0.05). PARlO'a ulaşma zamanı Klonidin Grubunda 16.20 ± 5.45 dakika iken Diazepam Grubunda 20.60 ± 6.34 dakikaydı (p<0.05). Postoperatif komplikasyonlar açısından gruplar arasında fark yoktu. Diazepam Grubunda 6, Klonidin Grubunda ise sadece 1 hastada titreme görüldü (p<0.05). Sonuç olarak; 150 ug oral klonidin premedikasyonunun, 10 mg oral diazepam premedikasyonundan daha iyi anksiyolotik ve sedatif etkisi olduğu, plazma kortizol düzeyini daha çok düşürdüğü, postoperatif derlenme kalitesinin de daha iyi olduğu belirlendi. Klonidinin, hipotansif etkisi ile özellikle, hipertansif hastaların anestezisinde ve hipotansif anestezi istenen durumlarda premedikasyon için iyi bir seçenek olduğu düşünüldü. ANAHTAR KELİMELER: Premedikasyon, klonidin, diazepam. IV

Abstract:
ABSTRACT The effects of clonidine premedication on sedation, anxiety, hemodynamic response to induction and laryngoscopy, intravenous anesthetic dose, plasma Cortisol and glucose levels and recovery were compared with diazepam in patients undergoing abdominal hysterectomy under general anesthesia. Study group consisted of 50 ASA I-EE class patients undergoing abdominal hysterectomy. At the preoperative visit on the evening before surgery, systolic and diastolic blood pressures, heart rates were recorded. Anxiety was assessed using lineer anxiety score (LAS). Sedation was assessed using a three-point scale. Patients in Group Clonidine were given oral clonidine 150 ug and famotidine 40 mg. Patients in Group Diazepam were given oral diazepam 10 mg together with famotidine 40 mg. LAS and sedation status were assessed again in the operation room before induction of anaesthesia. Anaesthesia was induced with propofol which was injected into a rapidly running drip at a rate of 20 mg / 5 second until the eyelash reflex disappeared. Than vecuronium bromide 0.1 mg kg"1 was given. Systolic and diastolic blood pressures, heart rates were recorded the 2 min after the injection of propofol. Anaesthesia was maintanied with N20 66 % + 02 33 % + isoflurane 0.8 - 1 %. Hemodynamic parameters were recorded after induction, 1, 3, 5, 10, 15, 20, 30, 45, 60, 75, 90 minutes after intubation, while extubating and 10, 15, 20, 30. minutes at the postoperative period. Muscle relaxation was reversed at the end of anaesthesia. Shivering, PAR (post anesthesia recovery) score and postoperative pain were estimeted in the recovery room. Meperidin 0.5 mg/kg was applied for postoperative pain. Stable patients were sended their services. After the intubation plasma Cortisol levels decreased in the Clonidine Group (p<0.05). Sleep dose of propofol was not different between two groups. Clonidine produced more sedation and less anxiety than diazepam before induction. Quality of induction was increased significantly in the Clonidine Group (p<0.005). After theintubation heart rate was not changed in the Clonidine Group but was increased in the Diazepam Group (p<0.05). Postoperative heart rates were decreased in the Clonidine Group (p<0.05). Mean arterial pressure measurements were significantly decreased before induction, intraoperative 60. minutes and discharcing the recovery room in the Clonidine Group (p<0.05). PAR 10 time was longer in the Diazepam Group (p<0.05). Postoperative shivering was decreased significantly in the Clonidine Group (p<0.05). In a dose of 150 ug clonidine provided better anxiolytic and sedative effects than 10 mg diazepam at the preoperative medication. At the same time clonidine decreased the plasma Cortisol levels and increased the quality of postoperative recovery. Clonidine more decreased arterial pressure and heart rate from diazepam. Hypotensive effects of preoperative clonidine might especially be useful for anesthesia of hypertensive patients or hypotensive anesthetic procedures. VT