Makroekonomik kırılganlığın hanehalkı tüketim harcamalarına etkisi: Panel veri analizi
The effect of macroeconomic vulnerabilities on household consumption expenditures: Panel data analysis
Yazar: FATMA YAĞMUR KAYABAŞI
Danışman: DOÇ. DR. EFE CAN KILINÇ
Kırıkkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik kırılganlık = Economic fragility ; Hanehalkı tüketimi = Household consumption ; Makroekonomi = Macroeconomy ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Tüketim harcamaları = Consumption expenditures

Özet:
20. yüzyıldan itibaren küreselleşme daha çok hız kazanmış ve ülkelerin ticaret 
hacimleri genişlemeye bağlamıştır. Bununla birlikte ülkeler arası para transferleri de 
artmış ve özellikle gelişmekte olan ülkeler gelişmiş ülke ekonomilerine bağımlı hale 
gelmiştir. Böylece ülke ekonomilerinin öngörülemeyen iç ve dış şoklar sebebiyle 
krize sürüklenmesi ve bu durumun kısa sürede çözülememesi ile kırılganlık kavramı 
ortaya çıkmıştır. Ekonomik kırılganlık başta gelişmekte olan ülke ekonomileri 
olmak üzere, ekonomilerin yapısına göre farklılık göstermektedir. Bu durumu 
ölçmek için farklı kırılganlık göstergeleri kullanılmaktadır. Ayrıca Uluslararası 
Kalkınma Çalışmaları ve Araştırmaları Vakfı (The Foundation for Studies and 
Research on International Development) tarafından Ekonomik Kırılganlık Endeksi 
yayınlanmaktadır. Bu çalışmada, ekonomik kırılganlığın hanehalkı tüketim 
harcamaları üzerindeki etkisi, 2000-2018 dönemine ait veriler ile seçilmiş 57 orta 
gelirli ülke üzerine panel veri analizi kullanılarak test edilmiştir. Elde edilen 
bulgulara göre, orta gelirli ülkelerde geçmiş dönem tüketim harcamaları ve kişi 
başına düşen gelirin bugünkü hanehalkı tüketim harcamalarını pozitif, ekonomik 
kırılganlık endeksi, döviz kuru, faiz oranı, işsizlik oranı ve enflasyon oranının ise 
hanehalkı tüketim harcamalarını negatif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Since the 20th century, globalization has accelerated and the trade volumes of 
countries have begun to expand. In addition, money transfers between 
countries have increased and especially developing countries have become 
dependent on developed countries' economies. Thus, the concept of 
vulnerability emerged as the economies of the countries were dragged into 
crisis due to unforeseen internal and external shocks and this situation could 
not be resolved in a short time. Economic vulnerability differs according to the 
structure of economies, especially those of developing countries. Different 
vulnerability indicators are used to measure this situation. In addition, the 
Economic Vulnerability Index is published by The Foundation for Studies and 
Research on International Development. In this study, the effect of economic 
vulnerability on household consumption expenditures was tested using panel 
data analysis on 57 middle-income countries selected with data for the period 
2000-2018. According to the findings, it has been found that in middle-income 
countries, past consumption expenditures and per capita income affect current 
household consumption expenditures positively, while economic vulnerability
index, exchange rate, interest rate, unemployment rate and inflation rate affect 
household consumption expenditures negatively.