Vazektomi tutum ölçeğinin türkçe geçerlilik güvenirlik çalışması
Turkish validity and reliability study of the vasectomy attitude scale
Yazar: MUSA EKREMEN
Danışman: PROF. DR. KERİME DERYA BEYDAĞ
İstanbul Gedik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Vazektomi Tutum Ölçeği'nin (VTÖ) Türkçe geçerlilik ve güvenirliğini test etmektir. Metodolojik tipteki araştırma, 1 Temmuz 2023 – 1 Şubat 2024 tarihleri arasında çevirim içi anket yolu ile araştırmaya katılan 340 erkek ile gerçekleştirilmiştir.
Dil geçerliği bulgularında "çeviri-geri çeviri tekniği" kullanıldı. VTÖ 'nin Türkçe formunun dil geçerlik açısından uygun ve yeterli bir ölçüm aracı olduğu saptandı. 27 madde olan Vazektomi Tutum Ölçeği'ne Temel Bileşenler Analizi yöntemi ile Varimax döndürmesi kullanılarak açıklayıcı faktör analizi uygulanmıştır. 27 maddeden oluşan ölçek ilk analiz sonucunda 4 alt boyuta ayrılmış ancak bazı maddelerin 1'den fazla faktöre birden güçlü yüklendiği, bazı maddelerin tek başına bir faktör oluşturduğu görüldüğünden bu maddeler yapı dışına çıkarılmıştır. Yapı dışına çıkarılan maddeler 1, 2, 5, 7, 9, 17, 19, 22, 25 ve 27 numaralı maddelerdir. Sonuç olarak 10 madde çıkarıldıktan sonra yapının 17 madde ve 4 faktör ile uygun hale gelmiştir ortaya çıkan sonuçlar belirtilmiştir Ölçek maddelerinin KGİ değeri 1.00'dır. Ölçeğin, KMO değeri 0.861, Bartlett's testi X 2=2298,386 serbestlik derecesi 136 ve p<0,001'dir. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda 17 madde ve 4 faktörden oluşan yapıyı doğrulamak için kurulan ölçüm modeli DFA ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda modelin yeterli uyum gösterdiği görülmüştür. Bu nedenle modifikasyon ve madde çıkarımı yapılmamıştır. Doğrulayıcı Faktör Analiz sonuçları incelendiğinde tüm model uyum indekslerinin kabul edilebilir uyum gösterdiği görülmüştür (χ²/sd 2,285, GFI 0,919 AGFI 0,891, IFI 0,935, TLI (NNFI) 0,921 ,CFI 0,934 , RMSEA 0,062 , SRMR 0,070). Ölçeğin zamana karşı güvenirliği Test-Tekrar test yöntemiyle değerlendirilerek yanıtlar arası uyumun çok iyi olduğu saptandı (ICC 0,740 p<0,001).  Ölçeğin Cronbach alfa güvenirlik katsayısının 0,710 olduğu ve ölçek alt boyutlarının cronbach alfa güvenirlik katsayısının 0,607 ile 0,919 arasında değiştiği belirlendi.
Vazektomi Tutum Ölçeği'nin Türkçe formunun Türk diline ve kültürüne uygun, geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlendi.

Abstract:
The aim of this student is to test the validity and reliability of the Vasectomy Attitude Scale (VAS) in Turkish. The methodological type research was conducted between July 1, 2023 and February 1, 2024 with 340 men who participated via an online survey. "Translation-back-translation technique" was used in language validity findings. It was determined that the Turkish form of VAS was an appropriate and sufficient measurement tool in terms of language validity. Explanatory factor analysis was applied to the 27-item Vasectomy Attitude Scale using the Principal Components Analysis method and Varimax rotation. The scale consisting of 27 items was divided into 4 sub-dimensions as a result of the first analysis, but since it was seen that some items loaded strongly on more than one factor and some items formed a factor on their own, these items were excluded from the structure. The items taken out of the building are items numbered 1, 2, 5, 7, 9, 17, 19, 22, 25 and 27. As a result, after removing 10 items, the structure became suitable with 17 items and 4 factors. The results are stated. The CGI value of the scale items is 1.00. The KMO value of the scale is 0.871, Bartlett's test As a result of exploratory factor analysis, the measurement model established to verify the structure consisting of 17 items and 4 factors was analyzed with CFA. As a result of the analysis, it was seen that the model showed adequate fit. For this reason, no modifications or item removals were made. When the Confirmatory Factor Analysis results were examined, it was seen that all model fit indices showed acceptable fit (χ²/sd 2.285, GFI 0.919, AGFI 0.891, IFI 0.935, TLI (NNFI) 0.921, CFI 0.934, RMSEA 0.062, SRMR 0.070). The reliability of the scale over time was evaluated by the Test-Retest method and the agreement between the answers was found to be very good (ICC 0.740 p<0.001).  It was determined that the Cronbach alpha reliability coefficient of the scale was 0.710 and the Cronbach alpha reliability coefficient of the scale sub-dimensions varied between 0.607 and 0.919. 
   It was determined that the Turkish form of the Vasectomy Attitude Scale is a valid and reliable measurement tool suitable for the Turkish language and culture.