Vitamin Komplekslerindeki  
Metallerin ICP-OES Cihazı Kullanılarak Tayini
Determination of metals in vitamin complexes using the ICP-OES
Yazar: MERVE ZURNACI
Danışman: YRD. DOÇ. AYSEL KÜÇÜK TUNCA
Sakarya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Analitik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada; günümüzde ticari olarak çok kullanılan Supradyn ve Pharmaton multivitamin ilaçlarının çeşitli deneysel yöntemlerle incelenerek, içeriğindeki metallerin prospektüsteki değerler ile karşılaştırılması ve doğruluğunun ispatlanması amaçlanmıştır. Bu iki ilaçta bulunan ortak metaller tayin edilmiş ve üzerinde çalışılmak üzere Fe, Cu, Mn ve Zn elementleri belirlenmiştir. Bu metallerin analizinde ise çok sayıda örneğin hızlı bir şekilde ölçülebilmesine olanak tanıyan, girişimlerden uzak ve en az düzeyde reaktif kullanımı ile basit bir örnek hazırlama basamağı içeren, analizler için etkin ve tercih edilen bir yöntem olan ICP-OES (İndüktif Eşleşmiş Plazma-Optik Emisyon Spektrometrisi) cihazı tercih edilmiştir. Ön işlem olarak ise kuru yakma, yaş yakma ve mikrodalga yöntemi ile çözünürleştirilerek üç farklı metot denenmiştir. Üç farklı yöntem kullanılarak yapılan ölçümler arasında anlamlı bir fark olup olmadığını araştırmak amacıyla SPSS istatistiksel analiz yazılımı kullanılmıştır. Sonuçlar incelenmiş ve ölçümler arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir farkın olmadığı tespit edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda Supradyn ve Pharmaton preparatlarının içeriğinde bulunan metallerin (Fe, Cu, Mn ve Zn) konsantrasyonları ile prospektüsteki değerler karşılaştırılmış ve geri kazanım hesaplanmıştır. Geri kazanımlar %85-%115 arasında bulunmuştur. Sonuç olarak her iki ilaca uygulanan analiz sonucunda elde edilen verilerle gerçek sonuçlar arasında büyük bir farkın olmadığı gözlemlenmiştir. Bu çalışma ile, tüm dünyada insan yaşamının bir parçası haline gelen ve insan sağlığını olumlu yönde etkilemeyi amaçlayan ilaç endüstrisi alanındaki çalışmalara da dolaylı da olsa yardımcı olmaya çalışılmıştır.

Abstract:
In this study; it is aimed to compare the values of metals in Supradyn and Pharmaton, which are commonly used multivitamin tablets in Turkish market today, with the values on the prospectus and to prove the accuracy of these values by analyzing them with various experimental methods. Common metals in these two drugs have been determined and Fe, Cu, Mn and Zn elements have been determined in order to work on. ICP-OES (Inductively Coupled Plasma-Optical Emission Spectrometry) device which enables quick measurement of a great number of samples, which includes a simple sample preparation step with minimal use of reactive and remote from initiatives, has been preferred for the analysis of these metals. In the pre-treatment part three different methods (dry ashing, wet ashing and microwave digestion method) were tested. SPSS software was used for statistical analysis to investigate whether there is a significant difference among the results of three different methods.  Results were examined and it was found that there is no statistically significant difference among the results. In addition to that, concentrations of metals (Fe, Cu, Mn and Zn) were compared with the values of the prospectus and recovery rates which were between 85% and 115% were calculated. Consequently, it has been observed that there isn't a big difference between the data obtained from the analyses and the actual results. This study has also tried to contribute to all other studies in the area of the pharmaceutical industry that have become a part of human life all over the world and that aims to positively affect human health.