Ajans haberciliğinde kullanılan infografiklerin okuyucu üzerine etkisi
The effects of the infographics on readers which are used agency
Yazar: AHMET BURAK ÖZKAN
Danışman: DOÇ. DR. MİTHAT YILMAZ
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı / Grafik Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Bilgi grafikleri = Information graphic ; Bilgilendirme tasarımı = Information design ; Bilgisayar destekli tasarım = Computer aided design ; Grafik tasarımı = Graphic design ; Görsel iletişim = Visual communication ; Haber ajansları = News agencies ; Okuyucular = Readers ; Ulusal haber ajansları = National news agencies ; Uluslararası haber ajansları = International news agencies ; İnfografik = Infographic

Özet:
18. yüzyılda ortaya çıkan haber ajanslarından günümüze kadar neredeyse iki yüzyıl geçmiştir. Bu zaman diliminde dünyada haber ve habercilik gittikçe önem kazanırken, ajans haberciliğinde habere ulaşım ve haberin okuyucuya sunumu da önemli bir konu olarak karşımıza çıkmaktadır. İlk olarak sadece haber metinleri üreten haber ajansları; teknolojik gelişmeler karşısında geride kalmamış, bilgiyi paylaşma ihtiyacının artmasıyla, içeriğin daha iyi anlaşılması için bir grafik tasarım ürünü olan ve Türkçeye bilgi grafiği olarak çevrilen İnfografik tasarımlar ile farklı görselleştirme türlerinden faydalanmaya başlamıştır. Yığınlar halindeki veriyi, karmaşık bilgiyi veya belirli bir mesajı iletmeyi amaçlayan İnfografikler; grafik tasarımın bir kolu olan bilgilendirme tasarımının bir türüdür. Bu çalışmada, farklı okuyucu gruplarının ajans haberciliği kapsamında üretilen haberin bir sunuş şekli olan infografikler ile yazılı haberler üzerindeki algıları/görüşleri tespit edilmiştir. Buna bağlı olarak geliştirilecek öneriler de ayrıca ortaya konmuştur. Çalışma Ankara'da ikamet eden okuyucu grupları ile Türkiye'de Grafikli/İnfografikli etiketi ile üretim yapan ve abonelerine günlük olarak sunan Anadolu Ajansı'nın 2017-2018 yıllarında servis ettiği infografikler ile sınırlıdır. Tüm veriler ve bulgular göz önüne alındığında ajans haberciliğinde üretilen İnfografiklerin okuyucu üzerine etkisi tespit edilmiş ve çalışmanın sonunda önerilerde bulunulmuştur. Ortaya çıkan sonuçta; araştırmaya katılan okuyucu grupları arasında farklılıklar olduğu, ancak elde edilen bulgular incelendiği zaman tüm okuyucuların yazılı haberlere yönelik nötr görüş sergiledikleri, baskın olarak görüşlerinin Grafikli/İnfografikli haberlere yönelik olduğu sonucu yüksek oranda ortaya çıkmıştır. Türkiye'de yer alan haber ajansları ile diğer basın kuruluşlarının bu alana yönelik birim ve ekipler kurarak gelenekselin yanında yeniliklerin dikkate alınması, İnfografik anlatımına yer vermesi geleneksel medya alanına olumlu bir katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Almost two hundred years have passed since the emergence of the news agencies in 18th century. In this period of time news and journalism became more and more important while reaching the news and presentation of the news to the reader stands as an important topic. News agencies began with only producing text news. Technological developments and increase in the need of sharing information caused news agencies to use infographics which are graphic design products that helps the content to be better understood by the reader. Infographics; aims to deliver mass data, complex information or specific messages and which is also a type of informing design and a branch of graphic design. In this study, views of different reader groups about infographics - which is a way of presenting news produced within agency journalism- and written news are compared. In parallel with this, suggestions to be developed are presented additionally. This study is limited with reader groups located in Ankara and with Anadolu Agency infographics which are served daily between 2017-2018 to its subscribers produced with Graphics/Infographics tag. In view of all data and facts the effect of infographics which are produced within agency journalism on readers are detected and suggestions are presented at the end of this study. In conclusion, it is found that there are differences among reader groups. However, when the findings are examined it is observed that all readers have presented a neutral view towards written news. On the other hand, it is found that all reader views towards graphics/infographics news are highly predominated. Establishing teams and departments regarding this field by news agencies and other media outlets in Turkey will contribute positively to traditional media sector by considering innovations besides the tradition and providing a place in infographic narration.