Zihinsel yetersizliği olan bireylerde doğrudan öğretim yöntemi ile doğal bitkilerden dokuma sepet yapımının etkililiği
The effectiveness of making woven baskets from natural plants with direct teaching method in individuals with mental disabilities
Yazar: EBRU KÖSEDAĞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PAKİZE KAYADİBİ ; PROF. DR. AHMET YIKMIŞ
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Geleneksel Türk Sanatları Ana Bilim Dalı / Geleneksel Türk Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: El Sanatları = Crafts ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: El dokumaları = Handwovens ; Türk el sanatları = Turkish handcrafts ; Öğretilebilir zihinsel engelli çocuklar = Flexibility training mentally retarded childrens

Özet:
Günlük yaşantılarında tipik gelişen bireylerin kendileri için yapabildikleri çok fazla gelişim alanı bulunmaktadır. Ancak zihinsel yetersizlik yaşayan bireylerde aynı durum söz konusu değildir. Zihin yetersizliği olan bireylerin bağımsız olarak yaşayabilmesi, sosyal hayata katılabilmesi, toplum içerisinde üretici olabilmesi için meslek sahibi olması gerekmektedir. Bu araştırmayla zihinsel yetersizliğe sahip öğrencilere doğal malzemelerle sepet dokuma becerisi öğretilirken, bağımsız çalışabilme, meslek edinme ve sürdürülebilirliğe katkısı incelenmiştir. Araştırma, Bolu il merkezine bağlı, Özel Eğitim Meslek Okulu III. Kademe 3 hafif düzey zihinsel engelli olan 14-18 yaş grubu öğrencilerle yapılmıştır. Bu araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden olan tek denekli araştırma modeli kullanılmıştır. Doğrudan öğretim yöntemiyle sunulan sepet dokuma becerisi öğretiminin zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin, sepet dokuma becerilerini yapmalarının etkisini incelerken tek denekli araştırma yöntemlerinden biri olan denekler arası yoklama evreli çoklu yoklama deseni kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara baktığımızda zihinsel yetersizliği olan bireylere sepet dokuma becerisinin öğretiminde Doğrudan Öğretim Yönteminin etkili olduğu görülmüştür. Bağımsız çalışma becerisi her üç öğrencide de öğretim oturumları ve yoklama oturumlarından sonra kazandırılmıştır. Öğrencilerin sepetleri tek başlarına yaparak bağımsız çalışabildikleri ve genelleme yapabildikleri ortaya konmuştur.

Abstract:
There are many areas of development that typically developing individuals can do for themselves in their daily lives. However, this is not the case for individuals with intellectual disability. Individuals with intellectual disability should have a profession in order to live independently, participate in social life and be a producer in society. In this study, while teaching basket weaving skills with natural materials to students with intellectual disabilities, its contribution to independent working, occupation and sustainability was examined. The research was carried out with 14-18 years old students with mild intellectual disabilities at the 3rd Level 3 of Special Education Vocational School affiliated to a provincial centre in the Western Black Sea Region. In this research, single-subject research model, which is one of the quantitative research methods, was used. While examining the effect of basket weaving skill teaching with direct instruction method on the basket weaving skills of students with intellectual disabilities, multiple probe design with inter-subject probe phase, which is one of the single-subject research methods, was used. When we look at the results obtained from the research, it was seen that Direct Instruction Method was effective in teaching basket weaving skills to individuals with intellectual disabilities. Independent working skills were gained in all three students after the teaching sessions and probe sessions. It was revealed that the students were able to work independently and generalise by making baskets alone.