Mirze Elekber Sabir "Hophopname": Hophopname'de yer alan atasözü, deyim, alkış ve kargışlar
Mirze Elekber Sabir "Hophopname": Proverb, idiom, pray and curses that are in Hophopname
Yazar: NAZMİ ALAN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET İSMAİL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Atasözleri = Proverbs ; Azerbaycan = Azerbaijan ; Azerice = Azeri language ; Beddua = Curse ; Deyimler = Idioms ; Dua = Prayer ; Hophopname = Hophopname ; Mirza Ali Ekber Sabir = Mirza Ali Ekber Sabir ; Türkiye Türkçesi = Türkiye Turkish

Özet:
Çalışmamıza kaynak olan eser, Mirze Elekber Sabir'in 1979 yılında Memmed Memmedov tarafından tertip edilen ?Hophopname?sidir. Bu eser Bakü'de ?Yazıçı Neşriyyat?ında Kiril harfleriyle basılmıştır.Eser Azerbaycan'da 1912 yılında ilk kez yayınlandığından bu yana çok ilgi görmüş ve yüzyıllık sürede birçok kez yayınlanmıştır. Halk dilinin öğelerinden olan atasözleri, deyim, dua ve bedduaların çokluğundan dolayı dikkat çeken bir eserdir.Bu çalışma ?Deyimler?, ?Atasözleri?, ?Alkışlar ve Kargışlar?, ?Dizinler? olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın giriş bölümünde önce Mirze Elekber Sabir'in hayatı ve edebi kişiliği, ?Hophopname? daha sonrasında ise deyimler, atasözleri, alkışlar ve kargışlar hakkında bilgiler verilmiştir.Eserin ilk bölümünü deyimler oluşturmaktadır. Deyimler yapılarına göre alt başlıklar halinde sıralanmıştır. Her alt başlıkta ise Türkiye Türkçesi ile aynı olan deyimler ve Türkiye Türkçesiyle anlamca aynı olan deyimler şeklinde ikiye ayrılmıştır.İkinci bölümde ise atasözleri yer almaktadır. Atasözleri yapılarına göre alt başlıklara ayrılmıştır. Her alt başlıkta ise kendi içinde Türkiye Türkçesi ile aynı olan atasözleri ve Türkiye Türkçesiyle anlamca aynı olan atasözleri şeklinde ikiye ayrılmıştır.Üçüncü bölümde alkışlar ve kargışlar vardır. Aynı şekilde alkışlar ve kargışlar kendi içinde Türkiye Türkçesi ile aynı olanlar ve Türkiye Türkçesiyle anlamca aynı olanlar şeklinde iki alt başlığa ayrılmıştır.Son bölüm olan dördüncü bölümde ise deyimler, atasözleri, alkış ve kargışların dizinleri yer almaktadır. Eserde geçen her deyim, atasözü, alkış ve kargış madde başı olarak verilmiş ve eserde geçtiği yerlerin sayfa numaraları yanında belirtilmiştir.Anahtar sözcükler: Hophopname, Deyimler, Atasözleri, Alkışlar ve Kargışlar

Abstract:
?Hophopname? , composed by Memmed Memmedov in 1979, is our main source. This work was printed in cyrillic alphabet in ?Yazıcı Neşriyatı?, Baku.The mentioned work has been drawning a huge attention since it was first published in 1912 in Azerbaijan and it was published many times during the century. It draws attention because of the plurality of proverbs, idioms, prays, and curses that coming from the elements of public language.This work consists of four parts, called ?Idioms?, ?Proverbs?, ?Prays and Curses?, and ?Indexes?. In the introduction part of the work , at first, it is given informations about the life and literary personality of Mirze Elekber Sabir and ?Hophopname?, and then, about idioms, proverbs, prays and curses.The first part of the work is composed of idioms. The idioms are ranged up as subtitles according to their structures.In addition, in each subtitle, it is seperated into two as idioms that are the same as turkish and idioms that are the same as turkish in terms of their meanings.In the second part, there are proverbs. These proverbs are also ranged up as subtitles according to their structures. Morever, they are divided into two as proverbs that are the same as turkish and proverbs that are the same as turkish in terms of their meanings in each of the subtitles.Third part of the work involves prays and curses. As in the other parts, in this part, also, they are seperated into two subtitles as prays and curses that are the same as turkish and prays and curses that are the same as turkish in terms of their meanings.In the last part, there are indexes of idioms, proverbs, prays and curses. Each idiom, proverb, pray and curse is given as headword and the numbers of the pages that are meant in the work is also stated.Key Words: Hophopname, idioms, proverbs, prays, curses.