Türkiye`de iş ve meslek rehberliği uygulamaları ışığında kariyer danışmanlığının geleceği
The Future of career counselling in Turkey in the light of job and profession counselling practices
Yazar: TUBA KUŞGÖZ TÜRKCEN
Danışman: DOÇ. DR. RECEP VARÇIN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İnsan Kaynakları Yönetimi ve Kariyer Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Ekonomi = Economics ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Meslek seçimi, bireylerin yaşamını ruh sağlıklarından toplumdaki statülerine kadar pek çok boyutta olumlu ya da olumsuz etkileyebileceğinden, çok önemlidir. Bu nedenle meslek seçiminin bilinçli bir şekilde yapılması hem kişiler hem de ülke ekonomileri için önem taşımaktadır. Modern bir sanayi devletinde iş piyasası, sosyal, ekonomi ve eğitim politikaları birbiriyle etkileşim halindedir. Bu anlamda mesleki rehberlik ve mesleğe yöneltme hizmetlerinin iş piyasasındaki dengesizliklerin, sosyal gerilimlerin ve olumsuz ekonomik gelişmelerin önlenmesi yönündeki önemi tartışılamaz. Danışmanlık anlayışı bütün ülkelerde, politik, sosyolojik, kültürel ve ekonomik kriterlerle farklılık göstermekte ve farklı anlayışlarla süslenmektedir. Günümüzde, okul seçimlerinin gerçekçi bir şekilde yapılmaması sonucu, birçok kişi gördüğü eğitimden çok farklı alanlarda çalışmaktadır. Burada kaynak israfının boyutları açıkça görülebilir. Meslek seçimi hakkında klasik değer yargıları ve okullara öğrenci yerleştirme sistemimizdeki yanlışlıklar da etkili olmakla birlikte, ulusal politika düzeyinde eğitim/kariyer danışmanlığı kavramlarının yerleşememiş olmasının da etkisi çok büyüktür. Kariyer danışmanlığı çok kapsamlı bir konudur ve kişinin yaşam boyu eğitiminde önemli bir yer tutar. Bu çalışma, iş ve meslek danışmanlığı konusunu öncelikle kariyer seçimi aşamasında olan gençlere verilen rehberlik danışmanlığı Ue sınırlayarak aktaracaktır. Ayrıca, aktif işgücü piyasası politikalarının önem kazandığı şu günlerde, işgücünü piyasa ihtiyaçlarına uygun hale getirebilmek için yeni yapılanmalara gidilmektedir. Bunların başında özel istihdam kurumları gelmektedir. Çalışma kapsamında yetişkinlere yönelik kariyer danışmanlığı sadece bu kritik noktalarda incelenecektir. Kurumlar içi kariyer danışmanlığı çalışmanın konulan içinde yer almamaktadır. Bu çalışma, kültürel, politik ve ekonomik faktörlerin danışmanlık ve danışmanlık bilgilendirme sistemlerini ve uluslararası perspektiflerin danışmanlık mesleğini nasıl etkilediği konusunda farkındalık yaratmak amacıyla okuyuculara Türkiye'de danışmanlığın tarihi, mevcut durumu konusunda genel bilgi vermeyi amaçlamaktadır.

Abstract:
The choice of the profession is very important in one's life since this may affect the life as well as the mental health of the person in many ways positively or negatively. For that reason, the reasonable choice of professions and careers is very important for both the individual himself and the economies of the countries. In a modern economy, working environment is in close relation with social, economic and educational policies. In this regard, the importance of job counselling services is indisputable in balancing the discrepancies between the supply and demand of the market, poor economic growth as well as the imbalances in the social life. The understanding of couselling varies in many countries due to different political, economical, social and cultural criteria. In Turkey, a lot of people are working in different areas rather than their ares of education due to the fact that the choice of schools can not be made realistically. Here, the dimensions of misuse of resouces can be seen clearly. Career counselling and guidance is a very wide subject and has a very high impact on the life long learning of one's life. In this study, the subject will have boundaries. It will only cover the counselling issues related to the students on their jouney to choose the right profession for themselves. As well as that, in our country, all the organisations are changing due to empowering active market policies. Legalisation of private employment organisations are one of the good examples to this rapid change. In this study, the career counselling issues of "the people at work" will only be examined in this regard. The career counselling within the organisations is not one of the subjects of this study. This study aims to inform the readers on the history of the counselling in Turkey, the recent developments and the future of the career guidance and counselling issues in the perspectives of cultural, political and economic factors.