Dilaver Cebeci hayatı, sanatı ve eserleri
The life, art and works of Dilaver Cebeci
Yazar: YILDIRAY BULUT
Danışman: PROF. DR. NURULLAH ÇETİN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Yeni Türk Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Biyografi = Biography ; Cebeci, Dilaver = Cebeci, Dilaver ; Edebiyat = Literature ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
Değerli bilim adamlarının, sanatçıların ve fikir sahibi kimselerin, yaşamları sırasında hak ettikleri saygı ve alakayı bulamamaları ülkemizde kanayan bir yara durumundadır. Memleket, millet ve inandığı erdemler için ömrünü feda etmiş olan Dilâver Cebeci de bu anlamda düşünüldüğünde yaşamı sırasında hak ettiği değere kavuşamamış oldukça önemli bir isimdir. Bugüne kadar onun hakkında yapılan tezler, yazılan makale ve kitaplar, genellikle onun birkaç özelliği üzerinde durmuş ve çoğunlukla da şiirlerine yönelik olmuştur. Oysaki Dilâver Cebeci, şiirleriyle, denemeleriyle, incelemeleriyle ve düşünce yazılarıyla çok yönlü kişiliğe sahip bir kültür ve sanat adamıdır. Bu bakımdan onun hakkında kapsamlı bir çalışmanın yapılmamış olmasını eksiklik olarak gördük ve ?Dilâver Cebeci, Hayatı, Sanatı ve Eserleri? başlıklı bir çalışmanın Türk edebiyat tarihi için gerekli olduğuna inandık.Çalışmamız dört ana bölümden oluşmaktadır. Girişten sonra yer alan birinci bölümde şairin biyolojik, ailevi, sosyal ve meslekî hayatını kronolojik bir sıra içinde sunmaya çalıştık. Bu sunumu yaparken de yine şairin kendi yazı ve konuşmalarından, anılarından, eşinin, çocuklarının, öğrencilerinin ve yakın çevresinin verdiği bilgilerden, arşiv belgelerinden ve diğer yardımcı kaynaklardan yararlandık.İkinci bölümde kronolojik olarak Dilâver Cebeci'nin genel olarak sanat hayatı, özel olarak ise edebiyatla ilgilenmeye başlaması, içinde yetiştiği sanat çevresi, sanatçı kişiliğinin oluşma süreci, çalışma biçimi ile sanat, edebiyat ve dil hakkındaki görüşleri üzerinde durduk.Üçüncü ve son bölümde ise Dilâver Cebeci'nin eserlerini türlerine göre irdelemeye çalıştık. Öncelikle şiirlerini içerik ve biçim özelliklerine göre ve beslendiği kültürel kaynaklarla ilişkilendirerek inceledik. Daha sonra ise yazarın denemelerini, incelemelerini, gezi yazılarını ve hikâyelerini akademik olarak değişik boyutlarıyla incelemeye aldık.Bibliyografya başlığı altında ise ulaşabildiğimiz kadarıyla Dilâver Cebeci'nin bütün eserlerini türlerine göre ve kendisinden doğrudan veya dolaylı olarak söz eden bütün kaynakları sistematik bir biçimde sunduk. Bibliyografya bölümünün son kısmında ise çalışmamızda bize yardımcı olan bütün kaynakların (yazılı veya elektronik ortamda) listesi bulunmaktadır.Anahtar Kelimeler: Türklük Dilâver Cebeci, Sitâre, Seyyah-ı Fakîr, Türk-İslam Sentezi

Abstract:
In our country, it?s bleeding wound that talented scientists, artists and any individuals who have original ideas could not get the respect and interest they deserve throughout their entire lifetime. In this context, Dilâver Cebeci, who sacrifice his life for his nation, his people and the goodnesses, is a very important person who had never met the worth he deserved. The thesis, the articles and the books written about him up to today often emphasized his several characteristics and generally about his poems. However, Dilâver Cebeci, who had sophisticated personality with his poems, essays, researches and opinion articles, was a man of cultur and art. Because of these, we see some deficiency about having no extensive studies about him and we believe that the study named ?Dilaver Cebeci, his life, art and works? is necessary for Turkish literature historyThis study consists of four main chapters. In the first chapter, after the introduction, we tried to introduce biological, familial, social and professional life of the poet in chronological order. While the introducing, we utilized his own writings, speeches and memories, informations from his wife, children, students and close friends, and archive documentary and other minor sources.In the second chapter, we emphasized broadly his art life, particularly starting to interest about literature, the art ambient he grew up with, development period of his artist personality and his working style and views about linguistic.In the third and last chapter, we tried to examine his works according to their types. We primarily examine his poems according to its content and style associated with culturel sources. Later, we also academically examine his essays, researches, journey writings and stories with different ways.In the bibliography, we systematically introduced Dilâver Cebeci?s all works in the order of their types and the sources mentioned directly or indirectly about him. All sources (in written form and web sites) which help me about this study present at the end of the bibliography.Key Words: Turkishness, Dilâver Cebeci, Sitare, Seyyah-ı Fakir, Turkish-Islam Synthesis