Gazetecilik alanında yapılmış olan lisansüstü tezlerin bibliyometrik analizi
Bibliometric analysis of postgraduate theses in the field of journalism
Yazar: ÖMER FARUK DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. SELMA KOÇ AKGÜL
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bibliyografya = Bibliography ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Gazetecilik = Journalism
Dizin: Akademik çalışmalar = Academic studies ; Bibliyometri = Bibliometry ; Bilimsel araştırmalar = Scientific researchs ; Gazetecilik = Journalism ; Kitap bibliyografyası = Bildiography of book ; Lisansüstü tezler = Postgraduation thesises ; Makaleler bibliyografyası = Article bibliography ; Tezler = Theses

Özet:
Bu çalışmada, "Gazetecilik Bilimi" nin gelişim sürecinin somut örnekleri
olarak nitelendirilebilecek lisansüstü çalışmaların geldiği düzeyin belirlenmesinin
gelecekteki bilimsel araştırmalara yol göstereceği gerekçesinden yola çıkılmıştır.
Amaç bu alanda çok sınırlı ve sadece tematik alanda yapılmış çalışmalara katkı
koyarak Türkiye'de gazetecilik alanında yapılmış olan lisansüstü tezlerin bilimsel
verimlilik noktasında durumunun saptanması, sistematik bir şekilde derlenmesi ve
geniş bir perspektiften bu alana bütüncül bir bakış açısı sağlanması için zemin
oluşturmaktır.

Araştırma kapsamına; Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi veri tabanı
içerisinde kayıtlı, yayınlama izni olan, "Gazetecilik" alanında yapılmış, 1985-2020
yılları arasındaki toplam 2424 adet lisansüstü tez çalışması dâhil edilerek
incelenmiştir. Doymuş örnekleme yönteminin kullanıldığı çalışmada tezler
bibliyometrik analiz yöntemiyle analiz edilmiştir.

Elde edilen bulgular, Gazetecilik disiplininin disiplinler arası yapısına uygun
olarak birçok farklı alandan beslendiğini, alanının sınırlarını çizmekte zorlandığını
göstermektedir. Bununla birlikte, iletişim fakültelerinin sayısındaki artış ile birlikte
diğer alanların gazetecilik alanına yoğun ilgisiyle bu alanda yapılmış olan çalışmaların
sayısında da yıllara göre doğrusal olmayan bir artış meydana gelmiştir. İletişim
teknolojileri, yapay zekâ ve yeni medya gibi alanlarda meydana gelen gelişmeler
doğrultusunda tez çalışmalarının da yön değiştirerek son dönemde bu alanlara kayarak
ivme kazandığı görülmektedir. Ancak nicel artışın yanında nitelikle nasıl bir değişimin
yaşandığının görülmesi için "Gazetecilik" bilimi alanında bu bağlamda yeni
araştırmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
In this study, it was set out on the grounds that determining the level of graduate
studies, which can be described as concrete examples of the development process of
"Journalism Science", will guide future scientific research. The aim of this study is to
contribute to the very limited and only thematic studies in this field, to determine the
status of the graduate theses in the field of journalism in Turkey in terms of scientific
efficiency, to compile them systematically and to provide a holistic view to this field
from a broad perspective.

In the research, a total of 2424 postgraduate theses published between 1985
and 2020, among the theses in the field of Journalism registered in the database of the
National Thesis Center of the Council of Higher Education, were examined. In the
study in which the saturated sampling method was used, theses were analyzed with the
bibliometric analysis method.

The findings show that the discipline of journalism is fed from many different
fields in accordance with its interdisciplinary structure, and it is difficult to draw the
boundaries of the field. However, with the increase in the number of communication
faculties and the increasing interest of other fields in the field of journalism, there has
been a non-linear increase in the number of studies conducted in this field over the
years. In line with the developments in areas such as communication technologies,
artificial intelligence and new media, it is seen that the thesis studies have changed
direction and gained momentum by shifting to these areas recently. However, there is
a need for new research in the field of "Journalism" in this context in order to see what
kind of qualitative change is experienced besides the quantitative increase.