El-Üchûrî'nin Şerhu Muhtasari Sahîhi'l-Buhârî Li-bni Ebî Cemre el-Endelüsî isimli eserinin tahkîk ve değerlendirilmesi (Cihad-kurban bölümleri arası)
Explaining Ibn Abi Jamrah al-Andalusi's Mukhtasar Sahih al-Bukhari by al-Ojhori an analysis and study from the chapter of jihad to the chapter of sacrifice
Yazar: EHSSAN DALAL
Danışman: PROF. DR. TALAT SAKALLI
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Cihad = Jihad ; Kurban = Sacrifice ; Sahih-i Buhari = Sahih-i Buhari ; İbn Ebi Cemre = İbn Ebi Cemre

Özet:
Sahîhu'l-Buhârî'nin İslam medeniyetinde telif edilen kitapların en önemlisi olduğu hususunda şüphe yoktur. Bu tez Sahîhu'l-Buhârî ile alakalı en önemli eserlerden biri olan ve Ali b. Muhammed Nûrüddîn el-Üchûrî'nin Şerhu Muhtasari Sahîhi'l-Buhârî isimli eserinin incelenmesi ve tahkiki üzerinedir. Kitabın aslının "Muhtasaru İbn Ebî Cemre" olarak maruf, Abdullah b. Sa'd b. Ebî Cemre'ye ait Cem'u'n-nihâye fî bed'i'l-hayri ve'l-gâye olduğu bilinmektedir.
Çalışma dört bölüme ayrılmıştır:
Birinci bölümde İbn Ebû Cemre'nin yaşadığı dönem araştırılmıştır. Bu bölümde dini ve ilmî yönüyle hayatı üzerinde durulmuştur. Genel olarak Sahîhu'l-Buhârî üzerine yapılan muhtasarların tanıtımını, özel olarak da Cem'u'n-nihâye fî bed'i'l-hayri ve'l-gâye kitabının tanıtımı, öneminin ve yönteminin açıklanmasını içermektedir.
İkinci bölümde siyasi, iktisadi, sosyal, dini ve ilmî yönleriyle Üchûrî'nin yaşadığı dönem ve aynı zamanda Üchûrî'nin kişiliği, dini ve ilmî yönü ele alınmıştır. En önemli hocaları ve öğrencileri, ilmî çalışmaları ve kitapları araştırılmıştır.
Üçüncü bölümde Üchûrî'nin Şerhu Muhtasari Sahîhi'l-Buhârî isimli eseri, kitabın isminin tahkik edilmesi, müellifine isnat edilişinin doğruluğunun araştırılması, müellifin eseri yazma sebebini, eserin önemini ve müellifin şerhte kullandığı yöntemini açıklama yönünden kitaba yöneltilen itirazları içeren ilmî bir eleştiriyle birlikte incelenmiştir.
Dördüncü bölüm ise yazma nüshanın cihad ve siyer kitabından kurban ve av kitabına kadar olan kısmının tahkikini içermektedir.

Abstract:
Undoubtedly, Sahih al-Bukhari is one of the most significant books in the history of the Islamic civilization. This thesis presents an analysis and a scientific verification an important book related to this great book, which is "Sharh Mukhtasar Sahih al-Bukhari" by Imam Ali bin Muhammad Nuruddin al-Ajhuri Al-Maliki. This book was originally called "Jamu Anihaya fi Bidayat al-Khair walghaya" known as "Mukhtasar Ibnu Abi Jamrah for Sahih al-Bukhari" by Imam Abdullah ibn Saad ibn Abi Jamrah al-Andalusi al-Maliki.
This study is divided into four chapters:
Chapter I examines the era of ibn Abi Jamrah al-Andalusi, and focuses on the religious and scientific aspects of his life. It also describes the "Mukhtasar's" of «Sahih Bukhari» in general, and "Jamu Anihaya fi Bidayat al-Khair walghaya" in particular and highlights its importance and methodology.
Chapter II: examines the age of the commentator Alahuri in terms of the political, economic, social, religious and scientific aspects. Furthermore, it investigates the personal, religious and scientific aspects of his life, his most important teachers and pupils, his scientific production and books.
Chapter III studies "ibn Abi Jamrah's Sharh Mukhtasar Sahih al-Bukhari" by al-Ajhuri. It includes: verifying the book title, documenting its affiliation to its author, explaining the reason for writing it and highlighting its importance and method of explanation. It also presents scientific criticism that includes the most important drawbacks of the book.
Chapter IV includes a scientific investigation of a section of the original manuscript from chapter, "Jihad and Marching" to chapter, "Sacrifices and Hunting."