Yemek aracılığı ile kültürel tahakkümün ekrana yansıması: Sinema ve dizi içerikleri üzerinden bir analiz
The reflection of cultural domination on screen through food: An analysis of cinema and TV series content
Yazar: TUĞBA SERCAN
Danışman: DOÇ. DR. ERHAN AKARÇAY
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Bu çalışmada, yemeğin sinematik anlatılarda ve televizyon dizilerinde, belli yemekler üzerinden kurulan ve sürdürülen kültürel tahakkümün ve bu güç dinamikleri içerisinde yer alan sembolik şiddetin nasıl tasvir edildiğini ve bağlamsallaştırıldığını ele alıyorum. Yemek üzerinden toplumun bireye, dolayısıyla bireyin başka bir bireye karşı kurduğu, yemeğin tüketilme şekline veya o yemeğe dair her türlü kültürel tahakkümü ve tahakkümün sürdürülen kalıpları ele almakla beraber, tüm bu kalıpların farkında olunmadan kabullenilmesini ve sürdürülmesini göz önüne çıkarmayı amaçlıyorum. Bu çalışmada sorunsallaştırdığım asıl meselenin, yemek üzerinden uygulanan ve sürdürülen kültürel tahakküm düşüncesinin altını çizmek ve farkındalık yaratmaktır. Farkına varılan kalıp yargıların varlığının irdelenmesinin ve sorgulanmasının, yemek üzerinden sürdürülen kültürel şiddetin belirtilerinin içerisindeki toplumsal cinsiyete, ırka ve kültürel farklılıklara dair sembolik şiddeti azaltabileceğine inanıyorum.

Çalışmanın özetinde vurgulamak istediğim en temel düşünce, yemeğin sadece bir tüketim alanı değil; bir iletişim sistemi ve imgeler bütünü oluşudur. Kültürel anlamda yemek bir araca dönüşebilmektedir. Toplumlar için sosyal statü, toplumsal cinsiyet ve etnik kimliğe dair tahakküm ortamları olarak kullanılmaktadır.

Anahtar kavramlar: Yemek sosyolojisi, kültürel tahakküm, sembolik şiddet, ayrımcılık, kültür, sinema, televizyon

Abstract:
In this study, I discuss how food is contextualized in cinematic narratives and television series, depicting the cultural domination established and sustained through certain foods and the symbolic violence within these power dynamics. While I discuss all kinds of cultural pressures and pressure patterns that are maintained by the society about the way food is consumed or about that food itself, which the society establishes against the individual, and therefore the individual against another individual, through food, I aim to reveal how all these patterns are unconsciously digested and maintained. The main issue I problematize in this study is to underline and raise awareness of the idea of cultural domination implemented and maintained through food. I believe that examining and questioning the existence of recognized stereotypes can reduce the symbolic violence on gender, race and cultural differences within the symptoms of cultural violence perpetrated through food.

The most basic idea I would like to emphasize in the summary of the study is that food is not just a consumption area; it is a communication system and a set of images In a cultural sense, food can become a tool. It is used as a medium of domination for societies regarding social status, gender and ethnic identity.

Key concepts: Sociology of food, cultural domination, symbolic violence, discrimination, culture, cinema, television