Tek hücreden yüksek verimli olarak genetik varyasyonların tespiti ve bu varyantların hematolojik malignansilerde klonal minimal rezidüel hastalık (MRH) takibinde kullanımı
Single cell high throughput scanning for genetic variations to detect minimal residual disease in hematological malignancies
Yazar: ÇAĞLA RENCÜZOĞULLARI
Danışman: PROF. DR. HATİCE KORKMAZ GÜVENMEZ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
MRH yani Minimal Rezidüel Hastalık, tedaviden sonra vücutta kalan, nüks ve hastalığın ilerlemesine katkıda bulunan az sayıda kanser hücresinin kalıcılığını ifade eder. Hematolojik malignansideki nüksler, minimal rezidüel hastalığın (MRH) kalıcılığına bağlanabilir. Hassas tıp bağlamında, hematolojik malignansilerde minimal rezidüel hastalığın değerlendirilmesi, yüksek nüks riski olan hastalarda bireysel tedavi programlarını yönlendirmek için kullanılmıştır.
Teknolojik ilerlemeler, önemli ölçüde daha yüksek sayıda hematolojik malignansi hastalarına MRH temelli stratejilerin uygulanmasını gerektirmiş ve MRH değerlendirmesinden elde edilen bilgiler, subklinik nüksü olan hastalarda bireysel remisyon sonrası yaklaşımları ve önleyici tedavileri tasarlamak için kullanılmıştır
Standartlaştırılmış tekniklerin kullanılması, titiz biyoinformatik analizlerin uygulanması ve hastalığın seyri/takibi sürecinde geliştirilen belirli kontrol aralıkları tanımlanması zorunludur. Bu bağlamda birkaç farklı tekniğe ihtiyaç duyulabilir. Ancak sonuçlar, kişiselleştirilmiş tedavi yaklaşımlarını daha iyi ele alma, nihai hedefi ile farklı metodolojileri kapsayan ve klinik olarak yararlı bilgileri en üst düzeye çıkaran bir nihai laboratuvar raporuna entegre edilmelidir.
Planlanan tez çalışmasında, hematolojik malignansilerde minimal kalıntıların genetik varyasyonlarının tek hücre düzeyinde tespit edilerek yüksek hassasiyetle taranma ve klonal takibi hedeflenmiştir. Böylece hematolojik malignansilerde hastalığın seyri ve hasta sağkalımı açısından son derece önem arz eden MRH takibinin, rutin klinik uygulamalara entegrasyonu ile daha hızlı ve hassas tedavi protokollerinin oluşturulması sağlanacaktır.

Anahtar Kelimeler: Minimal rezidüel hastalık, hematolojik maligniteler, tek hücre analizi

Abstract:
MRD, or Minimal Residual Disease, denotes the lingering presence of a small number of cancer cells in the body following treatment, contributing to the recurrence and progression of the disease. The recurrence of hematologic malignancies can often be attributed to the persistence of MRD. 
In the realm of precision medicine, the evaluation of MRD in hematologic malignancies has proven instrumental in tailoring individualized treatment programs for patients deemed at high risk of recurrence.
Utilizing standardized techniques and robust bioinformatics analyses, it is imperative to pinpoint specific time points in the disease course or follow-up. Various techniques may be employed in this context. Nevertheless, the synthesis of results into a comprehensive laboratory report, encompassing diverse methodologies, is crucial. The ultimate aim is to extract clinically relevant information, enhancing the efficacy of personalized treatment approaches.
In the planned thesis, it was aimed to detect the genetic variations of minimal residues in hematological malignancies at the single cell level and to screen and follow them up with high precision. Thus, MRD monitoring, which is extremely important for the course of the disease and patient survival in hematological malignancies, will be integrated into routine clinical practices and faster and more sensitive treatment protocols will be established.

Keywords: Minimal residual disease, hematologic malignancies, single cell analysis