Bale üzerine mesleki kariyer planlamada ebeveynlerin toplumsal, ekonomik, kültürel sermayelerinin etkisi
The effect of parents' social, economic, cultural capitals on career planning on ballet
Yazar: BURCU GEDİKLİ
Danışman: PROF. DR. MELİHA DEMET ULUSOY
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Bale ve Dans = Ballet and Dance ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Aile = Family ; Meslek seçimi = Vocational choice ; Sosyokültürel durum = Socio-cultural situation ; Sosyokültürel faktörler = Socio-cultural factors ; Türk balesi = Turkish ballet

Özet:
Araştırma, erken yaşta yönlendirmeye dayalı olan bale sanat alanını konu edinmektedir. Bu bağlamda sanatsal meslek olarak balenin seçilmesinde ebeveynlerin fiziksel, ekonomik, kültürel ve sosyal sermayelerinin etkisini anlamayı amaçlamaktadır. Araştırma problemini anlama, yorumlama bakımından yapı–fail etkileşimi araştırmanın hareket noktasını oluşturmuştur. Ebeveynlerin etkisini anlayabilmek amacıyla nitel araştırma yöntemlerinden tekli durum çalışması benimsenmiştir. Bu amaçla katılımcı grubu olarak Devlet Opera ve Balesi Müdürlükleri'nde çalışmış ve hâlen çalışmakta olanlar hedeflenmiş, kartopu tekniği ile 31 bale dansçısına ulaşılmıştır. Katılımcılarla yarı yapılandırılmış açık uçlu sorular üzerinden derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Araştırmanın temel soruları şöyle formülize edilmiştir: 1) Ebeveynlerin bireyleri meslek olarak baleye yönlendirme kararlarında alanın yapısal özelliklerinin etkisi nedir? 2) Ebeveynlerin kararlarına fiziksel, ekonomik, kültürel ve sosyal sermayelerinin etkisi nedir? Araştırma bulguları neticesinde demografik özellikler ve ekonomik düzeyin önemli bir rol oynadığı saptanmıştır. Bu bağlamda edinilen kültürel ve sosyal sermaye hacimlerinin de fonksiyonel olduğu görülmüştür. Ancak ebeveynlerin sermaye hacimlerinin etkileşim matriksinin sosyo–ekonomik düzeye göre farklılaştığı izlenmektedir. Yapı–fail ilişkiselliğinde "mesleğin çalışma koşulları" temasının ekonomik sıkıntı çeken alt gelir grupları için daha öncelikli kabul edildiği, orta–üst gelir gruplarında ise bireysel yetenek, balenin sanatsal aurası ve prestiji gibi temaların ağırlıklı olarak etkili olduğu bulgulanmıştır.

Abstract:
The research focuses on the field of ballet, which is based on guidance at an early age. In this context, it aims to understand the impact of parents' physical, economic, cultural and social capital on the choice of ballet as an artistic profession. In terms of understanding and interpreting the research problem, the structure-agent interaction constituted the starting point of the research. In order to understand the impact of parents, a single case study from qualitative research methods was used. For this purpose, 31 ballet dancers who have worked and are currently working at the State Opera and Ballet Directorates were targeted as the participant group, and 31 ballet dancers were reached with the snowball technique. In-depth interviews were conducted with the participants through semi-structured open-ended questions. The main questions of the research were formulated as follows: 1) What is the effect of the structural characteristics of the field on parents' decisions to direct individuals to ballet as a profession? 2) What is the impact of physical, economic, cultural and social capital on parents' decisions? As a result of the research findings, it was determined that demographic characteristics and economic level play an important role. In this context, the cultural and social capital were also found to be functional. However, it was observed that the interaction matrix of the capital of parents differed according to socio-economic level. In the structure-agent relationality, it was found that the theme of "working conditions of the profession" was considered more prioritized for lower income groups suffering from economic difficulties, while themes such as individual talent, artistic aura and prestige of ballet were predominantly effective in middle-upper income groups.