hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
İbâziyye'de kıraat tasavvuru
The qiraat thinking at ibadiyya
Yazar: KENAN AKLAN
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA KILIÇ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Kur'an kıraatleri, farklı okuyuşların söz konusu olduğu zamandan günümüze değin çeşitli şekillerde incelenmiş ve muhtelif çalışmalara konu edilmiştir. Çalışmadan hedeflenen amaç, günümüzde varlığını sürdüren ekollerden olan İbâzîlerin kıraatlere bakışlarını incelemek, konuyla ilgili genel kıraat yaklaşımından farklılıkları veya örtüşen noktaları ortaya koymaktır. 
Araştırmamız üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmada esas alınan başlıca İbâzî âlimler ve onların tanıtıldığı giriş kısmından sonra birinci bölümde İbâzîliğin tarihsel serencamı ana hatlarıyla ele alınmıştır. İkinci bölümde İbâzıyye'nin öne çıkan âlimlerinin tefsir, kıraat, ulûmü'l-Kur'an tarzı eserlerinde yer verdikleri kıraatler, Arap dili-kıraat ilişkisi temelinde çeşitli başlıklarla incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise kıraatin temel konularından olan yedi harf, Mushaf imlası, lahn gibi meselelere bakış açıları; İbâzîlerin kıraatleri nakletme metotları ve kıraatleri işleme tarzlarının örnekler yardımıyla tespit ve tahlili yapılmıştır.
Çalışmada İbâzî âlimlerle kendilerinden önceki ve sonraki diğer İslâm âlimlerinin eserlerindeki kıraate dair bilgiler mukayeseli olarak ele alınmış, bu bilgilerden hareketle onların kıraatlere dair yaklaşımları tespit edilmeye çalışılmıştır. Ayrıca İbâzî âlimlerle diğer ulemâ arasında kıraat ihtilafları bağlamında ayrışan ve örtüşen yönler karşılaştırma yöntemiyle işlenmiştir.

Abstract:
The Qur'anic qiraats have been analyzed in various ways and have been the subject of various studies from the time when different qiraats were in question until today. The aim of the study is to examine the views of the Ibāzīs, one of the schools that continue to exist today, and to reveal the differences or overlapping points from the general qiraat approach on the subject. 
This research consists of three parts. After the introduction of the main Ibāzī scholars and their introductions, the first chapter outlines the historical journey of Ibâziyya. In the second part, the qiraats that the prominent Ibâziyya scholars included in their works on tafsîr, qiraat, and ulûm al-Qur'ân were analyzed under various headings on the basis of the relationship between Arabic language and qiraat. In the third part, their perspectives on issues such as the seven letters, Mushaf orthography, and lahn, which are among the basic issues of qiraat, and the Ibâzîs' methods of transmitting the qiraats and their way of processing the qiraats are identified and analyzed with the help of examples. 
In this study, the information on qiraat in the works of the Ibâzî scholars and other Islamic scholars before and after them is discussed comparatively, and their approaches to qiraat are tried to be determined based on this information. In addition, the differences and overlaps between the Ibâzî scholars and other scholars in the context of qiraat disputes are analyzed by comparative method.
Bilişsel esneklik ve öz yeterlik düzeyinin kariyer uyum yeteneği üzerindeki etkisi
The effect of cognitive flexibility and self-efficacy on career adaptability
Yazar: SÜMEYRA NUR KÖKER
Danışman: PROF. DR. LEVENT ÇİNKO
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Çalışma Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Kariyer uyumu = Career adaptability ; Yazılım sektörü = Software sector ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief

Özet:
Bu çalışmanın amacı yazılım sektöründe çalışan bireylerin Bilişsel Esneklik ve Öz Yeterlilik
düzeylerinin Kariyer Uyum Yetenekleri üzerindeki etkisini incelemektir. Araştırma toplamda 3
bölümden oluşmaktadır. Bunlar sırasıyla; Bilişsel Esneklik, Öz Yeterlilik, Kariyer Uyum Yeteneğinin
kavramsal açıdan incelenmesi; amaç ve yöntem kısmının detaylandırılması, yazılım sektöründe çalışan
183 kişinin verilerinin IBM SPSS Statistics 25.0 programında analiz edilmesi ve bulguların
tablolaştırılarak tartışılması şeklindedir. Veri toplama aracı olarak; Kişisel Bilgi Formu, Bilişsel
Esneklik Ölçeği, Genel Öz Yeterlilik Ölçeği ve Kariyer Uyum Yeteneği Ölçeği kullanılmıştır.
Araştırma sonunda, Bilişsel Esneklik, Öz Yeterlilik ve Kariyer Uyum Yeteneği ölçeklerinin tüm alt
boyutlarının birbiriyle pozitif yönde anlamlı düzeyde ilişkili olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca, Öz Yeterlilik faktörünün Kariyer Uyum Yetenekleri üzerinde yordayıcı bir etkisi olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the impact of Cognitive Flexibility and Self-Efficacy
levels on Career Adaptability among individuals working in the software industry. The research
consists of three main parts. These include the conceptual examination of Cognitive Flexibility, Self- Efficacy, and Career Adaptability; the detailed description of the purpose and methodology; and the analysis of data collected from 183 individuals working in the software industry using IBM SPSS Statistics 25.0, followed by the presentation and discussion of the findings. The data collection instruments used in the study include a Personal Information Form, Cognitive Flexibility Scale, General Self-Efficacy Scale, and Career Adaptability Scale. The results of the study indicate that the scales of Cognitive Flexibility, Self-Efficacy, and Career Adaptability are significantly positively correlated with each other at all subscale levels. Additionally, it is concluded that Self-Efficacy has a predictive effect on Career Adaptability.
Seyyid Mehmed Nâilî Efendi'nin Miratü'n-Nizâm Fî Devleti'l-Fihâm adlı eseri (Tahlil ve metin)
Seyyid Mehmed Nâilî Efendi's work named Miratü'n-Nizâm Fî Devleti'l-Fihâm (Analysis and text)
Yazar: HALİL İBRAHİM BAHADIR
Danışman: PROF. DR. UFUK GÜLSOY
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Tarihi Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History
Dizin: 19. yüzyıl = 19. century ; Mahmud II = Mahmud II ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Osmanlıca = Ottoman ; Selim III = Selim III ; Siyasetname = Siyasetname ; Tarih = History

Özet:
Bu çalışma, Seyyid Mehmed Nâilî Efendi'nin Mir'âtü'n-Nizâm Fî Devleti'l-Fihâm isimli eseri ile alakalıdır. Çalışmada, söz konusu eserin siyâsetnâme türünde olması hasebiyle ilk olarak siyâset; siyâsetnâme; siyâsetnâme geleneği; Osmanlı siyâsetnâmelerine dair bilgi verilmiştir. Bunun akabinde müellifin hayatı hakkında bilgi verilerek eser, telif tarihi; telif sebebi; şekil özellikleri; muhtevası gibi çeşitli yönleriyle incelenip tahlil edilmiş ve son olarak da eserin transkripsiyon metnine yer verilmiştir. İncelediğimiz eser, Osmanlı siyâsetnâme türü içerisinde ıslahatnâme hususiyetlerini de barındıran bir telif olup, XIX. yüzyıl başlarında yaşamış bir Osmanlı devlet adamının gözünden askerî, mâlî, siyâsî, içtimâî problemlere nasıl bakıldığını ve bu problemler
karşısında hangi tedbirlerin alınması gerektiğine dair çözüm tavsiyelerini yansıtmaktadır.

Abstract:
This study is related to Seyyid Mehmed Nâilî Efendi's work named Mir'âtü'n-Nizâm Fî Devleti'l-Fihâm. In the study, firstly politics, since the work in question is in the type of siyâsetnâme, politics, siyâsetname tradition; information about Ottoman politics is given. Following this, information is given about the author's life, the work, its copyright date, copyright reason, shape features. It has been examined and analyzed in various aspects such as its content and finally the transcription text of the work is included. The work we are examining is a compilation within the Ottoman siyâsetnâme genre, which also includes the characteristics of reforms, and dates back to the 19th
century. It reflects how military, financial, political and social problems were viewed through the eyes of an Ottoman statesman who lived at the beginning of the 19th century, and his solution recommendations on what measures should be taken against these problems.
Türkiye'nin serbest ticaret anlaşmaları çerçevesinde İngiltere- Türkiye serbest ticaret anlaşmasının değerlendirilmesi
Evaluation of Turkey-England free trade agreement within the framework of Turkey's free trade agreements
Yazar: HANDE HAKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERDEM TURGAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / Uluslararası İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ekonomi = Economics ; Uluslararası Ticaret = International Trade

Özet:
Avrupa Birliği küresel platformda hem büyüklüğü hem de kapsamı açısından oldukça önemli bir yere sahip, birçok taraflı oluşum olarak yerini korumaktadır. Bu denli geniş bir topluluktan uzun ve sancılı bir süreç sonucunda ayrılma kararı alan İngiltere'nin bu tutumu tüm dünya üzerindeki ekonomik dengeler açısından oldukça önemli bir hamle olmuştur. BREXIT olarak adlandırılan bu süreç Türkiye açısından da son derece önem arz etmektedir. BREXIT sürecinin tamamlanmasının ardından AB'ye Gümrük Birliği ile bağlı olan Türkiye ve artık AB üyesi olmayan İngiltere arasında bir serbest ticaret anlaşması hayata geçirilmesi gündeme gelmiştir. 2021 yılının Nisan ayında yürürlüğe giren Türkiye-İngiltere serbest ticaret anlaşması, BREXIT öncesi Türkiye-İngiltere ticari akımlarını olumsuz yönde etkilemeyerek, aksine ikili ticari ilişkilerini daha da kolaylaştırarak taraflar arasındaki ticari hareketliliği arttırmaya yönelik düzenlenmiştir.  Bu çalışmada 22 farklı ülke ile serbest ticaret anlaşmasına sahip olan Türkiye'nin söz konusu ülkelerle olan ticari ilişkileri serbest ticaret anlaşmalarının öncesi ve sonrası dönemlerine göre incelenmiş ve İngiltere ile yapılan serbest ticaret anlaşmasının toplam ticaret ve makro değişkenler üzerindeki etkileri çekim modeli ve ARDL yöntemi ile analiz ve tahmin edilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
The European Union maintains its place in the global platform as a multilateral entity that has a very important place in terms of both its size and scope. This attitude of England, which decided to leave such a large community as a result of a long and painful process, has been a very important move in terms of economic balances all over the world. This process, called BREXIT, is also extremely important for Turkey. Following the completion of the BREXIT process, a free trade agreement between Turkey, which is bound to the EU with the Customs Union, and the UK, which is no longer a member of the EU, has come to the fore. The Turkey-England free trade agreement, which entered into force in N.S. 2021, was designed to increase trade mobility between the parties by not adversely affecting Turkey-England trade flows before BREXIT, but by facilitating bilateral trade relations even more. In this study, the commercial relations of Turkey, which has free trade agreements with 22 different countries, were examined according to the periods before and after the free trade agreements, and the effects of the free trade agreement with England on total trade and macro variables were analyzed and predicted by gravity model and ARDL method, has been attempted.
Birey ve iktidar ilişkilerinde yeni bir tarihsel aşama: Yapay zeka
A new historical stage in individual and power relationship: Artificial intelligence
Yazar: ASLIHAN TOKUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMET ERDAL OKUTAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Bilim ideolojisi = Science ideology ; Biyoiktidar = Biopower ; Siyasal iktidar =

Özet:
Bu tez, bilim ve teknik ilerlemenin odağındaki yapay zekanın mevcut ve yeni iktidar biçimleriyle kuracağı ilişkileri incelemeyi amaçlamaktadır. Kurulacak söz konusu ilişkiler, iktidarların hedefindeki bireye dönük ilgiyi değiştirecek ve yeniden inşa edecektir. Çalışma, yapay zekanın gelişmesi neticesinde bireyin elde edeceği kazanımları ortaya koyarken; denetim ve gözetim imkanları artan iktidarların birey üzerindeki tahakkümünü artıracağını savunmaktadır. Sonsuz tüketim fırsatları, yükselen yaşam standartları altında bireyi kuşatan ve böylece kendini durmaksızın yenileyen endüstriyel/totaliter sistem çok güçlenerek bireyi daha önce görülmemiş bir baskı altında bırakacaktır. Yüksek zihinsel süreçler içeren görevleri yerine getirebilme kapasitesine sahip olan yapay zeka öğrenme, sezgisel karar verme, problem çözme, dili algılama gibi insana ait yetenekleri modelleyen algoritma olarak işlev görmektedir. Sahip olduğu potansiyel nedeniyle sadece fizik, matematik ve mühendisliğin konusu değildir, hemen her disiplinlin ortak hedefindedir. Yapay zeka ve iktidar ilişkileri bağlamında yapılan tartışmalarla yapay zekanın siyaset bilimi açısından taşıdığı önemin anlaşılması hedeflenmektedir.

Abstract:
This thesis aims to examine the relationships that artificial intelligence, the focal point of scientific and technological developments, will establish with existing and new forms of power. The aforementioned relationships to be established will alter and reconstruct the focus of power on the individual. The study argues that as artificial intelligence advances, the gains the individual will acquire will be offset by the increased control and surveillance capabilities of the empowered entities. The industrial/totalitarian system, which surrounds the individual with endless consumption opportunities and rising living standards, thereby constantly renewing itself, will greatly strengthen and subject the individual to unprecedented pressure. Artificial intelligence, capable of performing tasks involving high-level cognitive processes, functions as an algorithm modeling human abilities such as learning, intuitive decision-making, problem-solving, and language perception. Due to its potential, it is not only the subject of physics, mathematics, and engineering but is also the common goal of almost every discipline. The aim is to understand the importance of artificial intelligence from a political science perspective through discussions on the relationship between artificial intelligence and power.
Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahale kararı alması
Turkey's decision to intervene in Cyprus
Yazar: NAGİHAN ÖLMEZ
Danışman: PROF. DR. ALİ SATAN
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Tarihi Ana Bilim Dalı / Cumhuriyet Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Kıbrıs'ta Türklerin maruz kaldığı baskı ve zulümler karşısında Türk Silahlı Kuvvetleri 20 Temmuz 1974 tarihinde adaya ilk askeri müdahaleyi gerçekleştirmiştir. Kıbrıs'taki anayasal düzeni sağlamak amacıyla yapılan Kıbrıs Barış Harekâtı, Garanti Antlaşması'nın verdiği yetkiye dayanmakla birlikte uygulanması en zor harekatlardan biri olmuştur. 
Bu çalışmada Türkiye'nin Kıbrıs'a müdahale kararının Türkiye tarafından nasıl alındığı, Kıbrıs Barış Harekatı'na giden süreçte TBMM'de, Bakanlar Kurulu'nda MGK'da ve Cumhuriyet Senatosu'nda nasıl kararlar alındığı ve neler konuşulduğu tezin ana konusunu oluşturmaktadır. Bu çalışmada Türk ve Kıbrıs gazete haberleriyle birlikte, karar almada etkili olan TBMM kararları, Bakanlar Kurulu kararları, MGK kararları ve Cumhuriyet Senatosu kararları ile ele alınacaktır.

Abstract:
Intheface of thepressureandoppressionsufferedbytheTurks in Cyprus, theTurkishArmedForcescarriedoutthefirstmilitaryintervention on theisland on July 20, 1974. TheCyprusPeaceOperation, whichwascarriedouttoensuretheconstitutionalorder in Cyprus, wasone of themostdifficultoperationstoimplement, although it wasbased on theauthoritygivenbytheTreaty of Guarantee.
Inthisstudy, the main subject of thethesis is how Turkey'sdecisiontointervene in CypruswastakenbyTurkey, whatdecisionsweremadeandwhatwasdiscussed in theTurkish Grand National Assembly, theCouncil of Ministers, the MGK andtheSenate of theRepublic in theprocessleadinguptotheCyprusPeaceOperation. Inthisstudy, alongwithTurkishandCypriotnewspapernews, thedecisions of the Grand National Assembly of Turkey, thedecisions of theCouncil of Ministers, thedecisions of theNational Security Councilandthedecisions of theSenate of theRepublic, whichareeffective in decision-making, will be discussed.
Osmanlı İmparatorluğu'nda Istabl-ı Âmire teşkilâtı (XV-XVI. yüzyıllar)
The Royal Stables in the Ottoman Empire (The 15th and 16th centuries)
Yazar: AYŞE KARAHAN
Danışman: PROF. DR. RECEP AHISHALI
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Tarihi Ana Bilim Dalı / Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Giriş ve üç bölümden müteşekkil bu çalışmada, Osmanlı saray teşkîlatı birimlerinden olan Istabl-ı Âmire'nin XV-XVI. yüzyıllardaki teşkilât yapısı incelenmiştir. Giriş'te, öncelikle Osmanlı Devleti'nden önce hüküm süren Türk-İslam devletlerinin ana hatlarıyla Istabl teşkilâtları hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra çalışmada kullanılan ana kaynakların muhtevası tanıtılarak konu ile ilgili mevcut literatür hakkında bir değerlendirme yapılmıştır. Birinci bölümde, Istabl-ı Âmire'nin kuruluşu ve gelişimi, incelenen dönem içerisindeki personelinin mevcudu, maaşları ve terfileri izah edilmiştir. Bunun yanı sıra Istabl-ı Âmire'nin gelirleri; koru, çayır ve kışlakları; taşrada teşkilâta bağlı olarak görev yapan voynukları; hayvan, yem ve malzeme temini ile bunların ilgililere dağıtımı birinci bölümde üzerinde durulan diğer hususlardır. İkinci bölümde, Istabl-ı Âmire teşkilâtının büyük mîrâhûr tarafından yönetilen Büyük Âhûr kısmındaki birimleri ve görevlileri hakkında malûmat verilmiştir. Üçüncü bölümde de, Istabl-ı Âmire teşkilâtının küçük mîrâhûrun idareciliğini yaptığı Küçük Âhûr kısmındaki birimleri ve görevlileri izah edilmiştir.

Abstract:
In this study consisting of an introduction and three chapters, organizational structure of Istabl-ı Âmire, one of the units of the Ottoman palace organization, in the 15th-16th centuries was examined. In the introduction, information is given about the Istabl organizations of the Turkish-Islamic states that ruled before the Ottoman Empire. Then, the content of the main sources used in the study was introduced and an evaluation was made about the existing literature on the subject. In the first chapter, the establishment and development of Istabl-ı Âmire, the number of its personnel, their salaries and promotions during the examined period are explained. In addition, the revenues of Istabl-ı mire; groves, meadows and winter quarters; voynuks serving under the organization in the provinces; The supply of animals, feed and materials and their distribution to those concerned are other issues emphasized in the first section. In the second chapter, information is given about the units and officials of the Istabl-ı Âmire organization in the Great Barn section, which is managed by the Master of Great Stable. In the third chapter, the units and officials of the Istabl-ı Âmire organization in the Lesser Stable section, managed by the Master of the Lesser Stable, are explained.
Şerif Cürcânî ile Teftâzânî'nin Şerhu Tasrîfü'l-İzzî adlı eserlerinin mukayesesi /
Yazar: MERYEM DOĞRU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ TÜLÜ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Din = Religion

Özet:
İslâmi fetihlerle genişleyen coğrafya sayesinde Araplar, Arap olmayan toplumlarla bir arada bulunma imkânı yakalamıştır. Bu birliktelik ise zamanla Arap dilinde hataların ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. Müslüman âlimler ilahi vahyin ve risaletin dili olması sebebiyle Arap diline ayrı bir ihtimam göstermiştir. Âlimlerin çabalarıyla zamanla sarf, nahiv, iştikâk, belâgat gibi dil ilimleri oluşmuştur. Dilin korunması amacıyla ortaya çıkan bu ilimlerin daha iyi anlaşılması için de dönem farklı müellifler tarafından birçok eser yazılmıştır.
Hakkında detaylı bilgi sahibi olamadığımız İzzüddîn ez-Zencânî de sarf ilmini ihtiva eden Tasrîfu'l-İzzî adıyla kıymetli bir eser telif etmiştir. Büyük yankı uyandıran bu eser üzerine pek çok şerh yazılmıştır. Teftâzânî ve Seyyid Şerif Cürcânî de İzzî metnine şerh kaleme alan isimlerdendir.
Tezimizin ana konusunu Teftâzânî ve Seyyid Şerif Cürcânî'nin İzzî şerhleri oluşturmaktadır. Bu çalışma ile amacımız aralarında geçen ilmi tartışmaları ile meşhur iki âlimin sarf konularını ele alan eserlerinde ne gibi farklılıkların olduğunu ortaya koymaktır. Yapılacak araştırmada eserler hem muhteva hem şekil hem de üslûp açısından analize tabi tutulacak ve farklılıklar belirlenmeye çalışılacaktır.

Abstract:
Thanks to the geography that expanded with Islamic conquests, Arabs had the opportunity to coexist with non-Arab societies. This unity paved the way for the emergence of errors in the Arabic language over time. Muslim scholars paid special attention to the Arabic language because it is the language of divine revelation and prophethood. With the efforts of scholars, linguistic sciences such as sharf, nahiv, istiqaq and belâgat were formed over time. Different works have been written to better understand these sciences, which emerged for the purpose of preserving the language.
İzzüddîn ez-Zencânî, about whom we do not have detailed information, also wrote a valuable work called Tasrîfu'l-İzzî, which includes the science of bilgi. Many commentaries have been written on this work. Teftâzânî and Seyyid Şerif Cürcânî are among the names who wrote commentaries on Izzî text.
The main subject of our thesis is the Izzî commentaries of Teftâzânî and Seyyid Şerif Cürcânî. Our aim with this study is to reveal what differences there are in the works of two scholars who are famous for their scientific discussions, dealing with consumable issues. In the research to be carried out, the works will be analyzed in terms of content, form and style and the differences will be tried to be determined.