Ortaokul yöneticilerinin denetim becerilerinin öğretmenlerin örgütsel adalet algıları üzerindeki rolü
The role of secondary school principals' supervisory skills on teachers' perceptions of organizational justice
Yazar: CEMAL UYGUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP YILMAZ ÖZTÜRK
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Adalet algısı = Justice perception ; Denetim = Control ; Eğitim denetimi = Supervision of education ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers ; Ortaokullar = Secondary schools ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Öğretmen algısı = Teacher perception

Özet:
Bu çalışmada ortaokul müdürlerinin denetim becerilerinin öğretmenlerin örgütsel adalet algıları üzerindeki rolünü belirlemek amaçlanmıştır. Çalışma ilişkisel tarama modelinde desenlenmiştir. Çalışmanın örneklemini, Gaziantep ili merkez ilçelerinde bulunan ortaokullarda görev yapan 501 öğretmen oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Dağlı, Baysal ve Korkut (2013) tarafından Türkçeye uyarlanan Örgütsel Adalet Ölçeği ve Özdemir (2019) tarafından geliştirilmiş Denetim Becerileri Ölçeği kullanılmıştır. Veri analizinde tanımlayıcı istatistikler, t-testi, ANOVA ve Pearson korelasyon testleri kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, öğretmenlerin genel örgütsel adalet algıları ve etkileşimsel adalet algıları yüksek, dağıtımsal ve işlemsel adalet algılarının ise orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Denetim becerilerine ilişkin bulgular, öğretmenlerin algısına göre okul müdürlerinin denetim becerilerinin iyi olduğunu göstermektedir. Öğretmen geliştirme ve farklılıklarla baş etme, okul müdürlerinin en başarılı oldukları alanlar olarak tespit edilmiştir. Demografik değişkenlerle yapılan karşılaştırmalar; öğretmenlerin işlemsel, dağıtımsal ve etkileşimsel adalet algılarının yaş, cinsiyet, kıdem ve yöneticilerle çalışma süresine göre farklılaştığını, okul müdürlerinin denetim becerilerinin ise yaşa göre farklılaştığını göstermiştir. Korelasyon analizine göre, okul müdürlerinin farklılıklarla baş etme ve öğretmeni geliştirme becerileri ile öğretmenlerin etkileşimsel ve genel örgütsel adalet algıları arasında pozitif ilişki bulunmuştur (p<0.01). Okul müdürlerinin takım oluşturma becerileri ile örgütsel adaletin tüm boyutları arasında anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir (p<0.05). Elde edilen sonuçlar, diğer araştırmalar ile tartışılmıştır. Gelecek araştırmalarda denetim becerileri ve örgütsel adalet ilişkisinin farklı okul türlerinde ve örneklemlerde incelenmesi önerilmektedir.

Abstract:
The purpose of this study to determine the role of secondary school principals' supervisory skills on teachers' perceptions of organizational justice. The study has correlational design. The sample of this study consists of 501 teachers from secondary schools in the central districts of Gaziantep. Data collection instruments were the demographics of the participants, the Organizational Justice Scale adapted to Turkish by Dağlı, Baysal and Korkut (2013), and the Supervision Skills Scale developed by Özdemir (2019). Descriptive statistics, t-test, ANOVA and Pearson correlation tests were used in data analysis. According to the findings, it was determined that teachers'perceptions of overall organizational justice and interactional justice were high, while their distributive and procedural justice perceptions were moderate. Findings on supervisory skills have showed that school principals' supervisory skills were good. Teacher development and coping with differences have been identified as the domains where school principals are most successful. Comparisons with demographic variables showed that distributive, procedural, and interactional justice were significantly different in terms of age, gender, seniority and time spent with school managers, while school principals' supervisory skills were different only for teachers' age. According to Pearson correlation analysis, a positive relationship was found between school principals' ability to cope with differences and teacher development skills and teachers' perceptions of interactional and overall organizational justice (p<0.01). Significant relationships were found between school principals' team building skills and all dimensions of organizational justice (p<0.05). The findings were discussed with the literature. In future studies, it is recommended to examine the relationship between supervisory skills and organizational justice with different school types and samples.