Fitness merkezlerinden hizmet alan bireyleri rekreasyonel egzersize güdüleyen faktörlerin belirlenmesi (Erzurum ili örneği)
Determining the motivating factors to recreational exercise the individuals who get service from fi̇tnesss centers (The example of the province of Erzurum)
Yazar: EMRAH GACIR
Danışman: DOÇ. DR. MURAT TAŞ
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Spor = Sports
Dizin: Egzersiz = Exercise ; Erzurum = Erzurum ; Fitness = Fitness ; Fitness merkezi = Fitness center ; Motivasyon = Motivation ; Rekreasyon = Recreation ; Rekreasyonel aktiviteler = Recreational activities ; Spor faaliyetleri = Sport activities ; Spor salonları = Gymnasiums

Özet:
Çalışmanın amacı, egzersiz yapmak için fitness merkezlerinden hizmet alan bireylerin bu tür merkezlere güdüleyen nedenlerin belirlenmesi ve çeşitli değişkenlere göre karşılaştırılmasıdır. Araştırmanın evrenini, Erzurum'da fitness merkezlerinde egzersiz yapan bireyler, örneklem grubunu ise, Yolspor Fitness Salonu, Sporyum Fitnesss, Çelebi Spor Salonu, Ata Gençlik Spor Kulübü, Değişim Spor Kulubü, Elit Spor Salonu ve Kral Spor Salonun'da rekreasyonel amaçlı egzersiz yapan ve araştırmaya gönüllü olarak katılan 404 birey oluşturmuştur. Çalışmada kullanılan veri toplama aracı 3 bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, katılımcılarının demografik bilgilerini tanımlamaya yönelik sorulara, ikinci bölümde boş zamanlarını değerlendirmeleri ile ilgili davranışlarını belirlemeye yönelik sorulara yer verilmiş ve üçüncü bölümde ise, Rogers ve Morris (2006) tarafından geliştirilen ve Gürbüz ve arkadaşları (2006) tarafından güvenirliği ve geçerliği gerçekleştirilen, "Rekreasyonel Egzersize Güdülenme Ölçeği" (REMM) kullanılmıştır. 
Araştırma grubunda yer alan bireylerin demografik dağılımlarının belirlenmesi için betimleyici istatistik yapılmıştır. Araştırma grubunun rekreasyonel egzersize motivasyonları arasında, cinsiyetlerine ve medeni hallerine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark olup olmadığını test etmek için verilere independent samples t-testi analizi, ayrıca, yaş, eğitim durumu, tesislere üyelik süreleri, tesisleri haftalık kullanım sıklığı, boş zamanları değerlendirme durumları ve boş zaman faaliyetlerine katıldıkları kişilere göre anlamlı bir fark olup olmadığını test etmek için ise, ANOVA ve varsa ortaya çıkan istatistiksel farkın hangi gruplardan kaynakladığını belirlemek amacıyla, Tukey çoklu karşılaştırma testleri uygulanmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde ve yorumlarda, = ,05 anlamlılık düzeyi dikkate alınmıştır.
Anketin güvenirliliğini test etmek için hesaplanan Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı alt boyutlar için için ,78 (beceri gelişimi) ile ,89 (sağlık) arasında değişmektedir. Ölçeğin toplam ortalama puanı ise ,94 olarak hesaplanmıştır.
Araştırmada kullanılan anketin 5 alt boyutunda rekreasyonel egzersiz katılımcılarının, cinsiyet ve medeni hale göre farklılığı test etmek için yapılan independent samples t-test analizi sonuçlarına göre; cinsiyete göre "sosyal ve eğlence" ve "beceri gelişimi" alt boyutlarında, medeni hale göre ise sadece "vücut ve dış görünüm" alt boyutunda anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, yapılan ANOVA sonuçlarına bakıldığında ise refah seviyesi (sağlık, beceri gelişimi ve vücut ve dış görünüm), tesislere üyelik süresi (sağlık, rekabet ve vücut ve dış görünüm) ve boş zaman faaliyetlerine katıldıkları kişilere (rekabet ve beceri gelişimi) göre anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç olarak, "sağlık", "vücut ve dış görünüm" ve "beceri gelişimi" faktörlerinin bireyleri rekreasyonel egzersize güdülemede ilk 3 sırayı aldığı tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimler: Rekreasyon, motivasyon, egzersize katılım, spor merkezleri, fitness merkezleri.

Abstract:
The objective of the study is to determine the reasons for motivation of the individuals to frequent these types of fitness centers to get exercise service, and to compare the said in respect to various variables. The population is composed of the individuals exercising in fitness centers located in Erzurum, while the sample group is composed of 404 individuals, who volunteered to participate in the research and who exercise for recreational purposes in "Yolspor Fitness Salonu", "Sporyum Fitness", "Çelebi Spor Salonu", "Ata Gençlik Spor Kulübü", "Değişim Spor Kulubü", "Elit Spor Salonu", and "Kral Spor Salonu". The data collection tool utilized in the study consists of 3 sections. In the first section are included the questions aimed at defining demographical data of the participants, and in the second section are included the questions aimed at defining their recreational behavior, and for the third section, the "Recreational Exercise Motivation Measure" (REMM), which is developed by Rogers and Morris (2006), and the reliability and validity of which are realized by Gürbüz and et al (2006), is used. 
Descriptive statistics is performed in order to determine the demographical distribution of individuals participating in the research group. Independent samples t-test analysis has been applied to the data, for testing whether there is a statistically meaningful distinction with respect to their sex and marital status, amongst recreational exercise motivations of the research group, and furthermore, to test whether there is a meaningful distinction with respect to age, educational background, the periods of facility membership, the frequency of weekly utilizing the facilities, recreational status and with whom they attend the recreational activities, ANOVA and, if there arises a statistical difference, Tukey multiple comparison tests have been applied, with the intention of determining from which group(s) they originated. Significance level of = .05 is taken into consideration for the statistical analysis of data and commentaries.
Cronbach's Alpha internal consistency coefficient computed for testing the reliability of the survey varies between .78 (skills development) and .89 (health) for sub-dimensions. A total mean point of the measurement is computed to be .94.
Within the 5 sub-dimensions of the survey utilized in the research, according to the results of the independent samples t-test analysis, which is performed to test the contrast with respect to sex and marital status of the participants of recreational exercise; meaningful variations are detected within the sub-dimensions of "social and entertainment" and "skills development" in respect to sex, while within the sub-dimension of only "body and appearance" in respect to marital status. Moreover, considering the results of the ANOVA that is performed, meaningful variations are detected according to welfare level (health, skills development and body and appearance), the period of facility membership (health, competition and body and appearance) and with whom they attend the recreational activities (competition and skills development).
Consequentially, factors of "health", "body and appearance" and "skills development" are discovered to take the first 3 top-places in motivating the individuals for recreational exercise.
Keywords: Recreation, motivation, participation in exercise, sports centers, fitness centers.