Türkiye'deki zihin engelliler iş okullarında görsel sanatlar dersinin öğrencilerin beceri, davranış ve meslek edinimindeki katkısına yönelik öğretmen görüşleri
Teacher opinions on the contribution of visual arts education lessons in vocational schools for mentally retardeds in Turkey to students' skills, behavior and occupational competency
Yazar: BÜLENT SALDERAY
Danışman: PROF. DR. ALEV KURU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmada, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı zihin engelliler iş okullarında görsel sanatlar dersini veren öğretmenlerin görüşlerine göre, görsel sanatlar dersinin öğrencilerin beceri, davranış ve meslek edinimindeki katkısı değerlendirilmiştir.Araştırmanın evrenini, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı 2005-2006 eğitim-öğretim yılında faaliyet gösteren 55 zihin engelliler iş okulu ile ilköğretim ve iş okulunun iş okulu bölümünde görev yapan, görsel sanatlar eğitimi dersini veren 80 resim (40) ve özel eğitim (40) öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin tümüne ulaşılabildiği için örneklem alınmamıştır. Bu araştırma kapsamında, posta yoluyla anket formu kullanılmış ve anket formu ile elde edilen bilgiler, SPSS for Windows 15.0 Paket Programına aktarılmıştır. Bu doğrultuda; öğretmenlerin algı puanlarının resim ya da özel eğitim alanında olma durumuna göre, istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesi amacıyla t-testi kullanılmıştır. Analizlerin sonuçları aritmetik ortalama ( ) ve p (anlamlılık) değerlerine dayalı olarak yorumlanmıştır.Araştırmada;1)Resim öğretmenleri ile özel eğitim öğretmenlerinin görüşleri, görsel sanatlar eğitimi dersinin öğrencilerin; iletişim (a), çalışma (b) ve kişisel (c) alanlardaki sosyal yaşam becerilerinin (davranış) ediniminde anlamlı farklılıklar; sosyal (d) alandaki sosyal yaşam becerilerinin ediniminde ise anlamlı benzerlikler göstermektedir;2)Resim öğretmenleri ile özel eğitim öğretmenlerinin görüşleri, görsel sanatlar eğitimi dersinin öğrencilerin; devinsel (a), bilişsel (d) ve dil ve konuşma (e) alanlarındaki günlük yaşam becerilerinin (beceri) ediniminde anlamlı farklılıklar; öz-bakım (b) ve günlük yaşam (c) alanlarındaki günlük yaşam becerilerinin ediniminde ise anlamlı benzerlikler göstermektedir;3)Resim öğretmenleri ile özel eğitim öğretmenlerinin görüşleri, görsel sanatlar eğitimi dersinin öğrencilerin; iş-çalışma düzeni (a) ve mesleki hazırlık (b) alanlarındaki mesleki eğitiminde anlamlı farklılıklar göstermektedir;Sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca; araştırma sonunda ortaya çıkan sorunlara dayalı olarak araştırmacı tarafından ortaya konulan önerilere yer verilmektedir.

Abstract:
In this study, the contribution of visual arts lessons to the students? skills, behaviour and job acquisition have been evaluated in accordance with the views of teachers giving visual arts lessons at public vocational schools for mentally retardeds.The survey universe includes 80 teachers, 40 special education teachers and 40 arts teachers, who gave visual arts lessons during the education period 2005-2006 at 55 public schools (public primary and vocational schools) for mentally retardeds. In this survey, questionnaire forms were sent to teachers by post, and information obtained through the questionnaires was transferred to SSPS for Windows 15.0 Package Programme. t-test was used to determine whether there were significant statistical differences in the perception scores of teachers depending on their fields of education, namely visual arts or special education. The results obtained were analysed using arithmetic average ( ) and p (significance level) scores.The following results have been obtained in the study:1-While the views of visual arts and special education teachers show significant differences as regards the contribution of visual arts education to the students? acquisition of comunication (a), working (b) and personal (c) behaviours, they show significant resemblances regarding students? behaviors in social (d) fields.2-While the views of visual arts and special education teachers show significant differences as regards the contribution of visual arts education to the students? acquisition of motor (a), academic (d) and speaking and linguistic (e) skills, they show significant resemblances regarding the acquisition of self-care (b) and daily life (c) skills.3-The views of visual arts and special education teachers show significant differences as regards the contribution of visual arts education to the students? acquisition of labor-working regularity (a) and vocational preparation (b).Furthermore, the study includes suggestions based on the findings obtained through the study.