Tavukçuluk araştırma enstitüsünde bulunan beyaz yumurtacı saf hatlardan kanat tüylenme hızına göre cinsiyet ayırımına imkan veren hibrit elde etme imkanlarının araştırılması
An investigation on possibilities of obtaining hybrids from white layer lines found at poultry research institute which enable according to the feather
Yazar: SERDAR KAMANLI
Danışman: PROF. DR. MESUT TÜRKOĞLU
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Araştırma, Tavukçuluk Araştırma İstasyonu'nda bulunan dört adet hızlı, bir adet  yavaş tüylenen beyaz yumurtacı saf hat ile bunların ikili melezlerinin kuluçka sonuçları ve  verim özellikleri bakımından en iyi performans gösteren saf hat ve melezlerin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür.  Araştırmada,  hızlı tüylenen Black, Blue, Brown ve Maroon baba hattı ve yavaş tüylenen D-229 ana hattı olarak kullanılmıştır. Saf hatların kendi verim özellikleri ile birlikte BlackxD-229, BluexD-229, BrownxD-229 ve MaroonxD-229 melezlerinin verim özellikleri belirlenmiştir. Toplam 9 genotipten 72 haftalık sürede elde edilen verilerin değerlendirilmesi sonucunda,  araştırmada üzerinde durulan özelliklerden civciv dönemi yem tüketimi, civciv dönemi yaşama gücü, civciv dönemi canlı ağırlık, piliç dönemi yem tüketimi, piliç dönemi canlı ağırlık, cinsi olgunluk yaşı, cinsi olgunluk ağırlığı, tavuk-gün yumurta verimi, yumurta ağırlığı, yumurta kütlesi, yumurtlama dönemi yem tüketimi, yemden yararlanma oranı, dönem sonu canlı ağırlık, şekil indeksi, kabuk kırılma direnci, ak indeksi, haugh birimi ve kabuk kalınlığı bakımından genotipler arasında önemli derecede farklılıklar olduğu tespit edilmiştir (P<0.01). Kuluçka randımanı, döllülük oranı, erken dönem embriyo ölümü, geç dönem embriyo ölümü, piliç dönemi yaşama gücü ve et-kan lekeleri bakımından önemli seviyede farklılık bulunmuştur (P<0.05). Yumurtlama dönemi yaşama gücü, çıkış gücü, ıskarta civciv oranı ve orta dönem embriyo ölüm oranı arasındaki farklılıkların ise önemsiz (P>0.05) olduğu belirlenmiştir.

 Tavuk-kümes yumurta verimi, Black, Blue, Brown, Maroon, D-229, BlackxD-229, BlackxD-229, BluexD-229, BrownxD-229 ve MaroonxD-229 hattında sırası ile; 257.72±6.16, 278.19±4.73, 259.46±5.25, 274.47±4.58, 300.13±4.28, 302.06±4.93, 285.62±5.91, 306.95±2.27, 300.54±3.59, yumurtlama dönemi günlük yem tüketimi; 95.42±1.03, 100.25±0.98, 94.39±0.87, 97.65±1.03, 101.43±1.11, 99.85±0.90, 102.65±1.01, 100.92±0.91, 102.64±1.06, dönem sonu canlı ağırlık ve yemden yararlanma oranları sırası ile; 1597.2±21.0, 2.39±0.03, 1583.9±21.9, 2.29±0.02, 1585.4±17.0, 2.26±0.02, 1536.0±19.0, 2.32±0.02, 1595.3 ± 18.1, 2.28±0.03, 1688.0 ± 17.3, 2.06±0.02, 1625.1 ± 18.8, 2.20±0.02, 1606.1 ± 14.3, 1.98±0.02, 1667.9 ± 20.3, 2.13±0.02 olarak bulunmuştur. Melez hatlarda cinsiyet ayrımı başarı oranı %100 olarak gerçekleşmiştir.
 Araştırmada, Brown x D-229 melezinin diğer genotiplere nazaran pek çok özellik bakımından daha üstün verimli olduğu ancak D-229 hattının cinsel olgunluk yaşı ve ağırlığı gibi özeller bakımından iyileştirilmesinin gerektiği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This study was conducted with the aim of determining the best performing genotypes from four fast fathering and one slow fathering pure white layers and their crosses with respect to the hatching and production performance. While the fast fathering Black, Blue, Brown and Maroon lines were used as sire lines, the slow feathering D-229 line was used as dam line. The production performances of pure lines and the crosses (BlackxD-229, BluexD-229, BrownxD-229and  MaroonxD-229) were determined. Chick period feed consumption, viability, live weight, pullet period feed consumption and body weight, sexual maturity age, sexual maturity weight, hen-day egg number, egg weight, egg mass, feed consumption, feed conversion rate, body weight at the end of the laying period, shape index, shell strength, albumen index, Haugh unite and shell thickness, all which were determined for 72 weeks period, were found significantly different (P<0.01) among 9 genotypes. The hatchability, fertility, early and late embryo mortality, liveability during pullet period and meat-blood spots were found significantly different (P<0.05). The liveability during laying period, hatchability of fertile egg, ratio of discarded chick and mid-period embryo mortality were found insignificant among the genotypes (P>0.05). The egg number hen housed; 257.72±6.16, 278.19±4.73, 259.46±5.25, 274.47±4.58, 300.13±4.28, 302.06±4.93, 285.62±5.91, 306.95±2.27, 300.54±3.59, daily feed consumption; 95.42±1.03, 100.25±0.98, 94.39±0.87, 97.65±1.03, 101.43±1.11, 99.85±0.90, 102.65±1.01, 100.92±0.91, 102.64±1.06, body weight at the end of laying period and feed conversion rate;  1597.2±21.0, 2.39±0.03, 1583.9±21.9, 2.29±0.02, 1585.4±17.0, 2.26±0.02, 1536.0±19.0, 2.32±0.02, 1595.3 ± 18.1, 2.28±0.03, 1688.0 ± 17.3, 2.06±0.02, 1625.1 ± 18.8, 2.20±0.02, 1606.1 ± 14.3, 1.98±0.02, 1667.9 ± 20.3, 2.13±0.02, were found in Black, Blue, Brown, Maroon, D-229, BlackxD-229, BlackxD-229, BluexD-229, BrownxD-229 and MaroonxD-229, respectively. Sexing success ratio in cross lines were found as %100. 

It was concluded that Brown x D-229 cross was superior to the other genotypes in terms of egg performance and feed conversion ratio and also D-229 dam line should be improved in terms maturity age and weight.