Androjenik alopesili hastalarda plateletten zengin plazma uygulamasının tek başına veya kombine tedavilerle kıl folikül sayısı, telogen/anagen oranı ve minyatür kıl oranı üzerine olan etkileri
The effects of platelet rich plasma application in androgenic alopecia on the hair count, telogene / anagen rate and miniature hair count BY one or combined treatments
Yazar: FUNDA KOÇ BABAYİĞİT
Danışman: PROF. DR. MURAT BORLU
Erciyes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Alopesi = Alopecia ; Androjenler = Androgens ; Deri = Leather ; Deri hastalıkları = Skin diseases ; Kıl = Hair ; Kıl folikülü = Hair follicle ; Saç hastalıkları = Hair diseases ; Saçlar = Hair ; Saçlı deri = Scalp ; Trombositten zengin plazma = Platelet rich plasma

Özet:
Amaç: Androjenik alopesi (AGA) genetik yatkınlığı olan bireylerde periferik androjenlerin etkisiyle ortaya çıkan skatrisyel olmayan alopesidir. Bu hastalığın progresif ilerlemesi, hastanın dış görünümünü değiştirmesi hastaların yaşam kalitesini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu hastalıkta Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi (FDA) tarafından onaylı topikal minoksidil ve finasterid tedavileri bulunmaktadır. Ancak bu tedavilerle elde edilen sonuçların yeterince yüz güldürücü olmaması ve uzun dönem kullanım gerektirmesi nedeniyle son zamanlarda popüler olan plateletten zengin plazma (PRP) AGA tedavisinde sıklıkla kullanılmaya başlamıştır. Bu çalışmada PRP uygulamasının, PRP ile kombine topikal %5 minoksidil kullanılmasının ve sadece topikal %5 minoksidil kullanılmasının kıl sayısı, telogen/anagen oranı ve minyatür kıl oranı üzerine olan etkilerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi Deri ve Zührevi Hastalıkları Anabilim Dalı polikliniğinde klinik olarak AGA tanısı almış ve Molemax (bilgisayarlı dermoskopi) cihazında tedavi öncesi ve 6 aylık tedavi sonrası dermoskopik görüntüleri kayıtlı hastalar retrospektif taranmıştır. Bu hastaların hastane bilgi sisteminde kayıtlı verilerinden yaşı, cinsiyeti, hastalığın başlangıç yaşı, hastalık süresi, aile öyküsü varlığı, önceki aldığı tedaviler kaydedilmiştir. Bu hastaların dermoskopik görüntüleri yine kliniğimizde bulunan trikoscan programı ile analiz edilmiştir. Hastalık evrelendirmesinde kadınlarda Ludwig, erkeklerde Hamilton-Norwood skalası kullanılmıştır. Bu hastalar sadece topikal %5 minoksidil kullananlar (grup I), sadece PRP uygulananlar (grup II), topikal %5 minoksidil kullananlara kombine PRP uygulananlar (grup III) olarak 3 gruba ayrılmıştır. Ayrıca hastalara telefonla ulaşılarak tedavi öncesi ve sonrası saçtaki değişikliklerin 7 puanda (+3: mükemmel iyileşme, +2: orta düzeyde iyileşme, +1: hafif iyileşme, 0: iyileşme yok, -1: hafif kötüleşme, -2: orta düzeyde kötüleşme, -3: şiddetli kötüleşme) değerlendirmeleri istenmiştir.
Bulgular: Çalışmaya grup I (n:17), grup II (n:13), grup III (n:15) olmak üzere toplamda 45 hasta dahil edilmiştir. Bu hastaların %53.3 kadın, %46.7'si erkek hastadan oluşmaktadır. Hastaların yaş ortalaması 27.8±8.6, ortalama başlangıç yaşı 23.3±8.7 idi. Hastaların %40.0'ı daha önceden tedavi almıştı ve %55,6'sında aile öyküsü mevcuttu. Grup II ve grup III'de tedavi sonrası kıl sayısında, kıl yoğunluğunda, terminal kıl sayısı ve terminal kıl yoğunluğunda tedavi öncesine göre artış anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Tedavi sonrası anagen oranında tedavi öncesine göre grup II ve III 'de anlamlı artış (p<0.05) saptanmıştır. Ancak grup II ve III arasında anagen oranı artışında anlamlı fark saptanmamıştır (p>0.05). Tedavi öncesine göre tedavi sonrası telogen oranında grup II ve III'de anlamlı (p<0.05) düşüş saptanmıştır. Vellüs kıl sayısı ve vellüs kıl yoğunluğu grup III'de tedavi öncesine göre anlamlı düşüş göstermiştir (p>0.05). Hastanın değerlendirdiği skorlamada grup I'de hastaların %58.8 hafif düzeyde iyileşme, %23.5 iyileşme yok, %17.6'sı orta düzeyde iyileşme belirtti. Grup II'de %46.2 orta düzeyde iyileşme, %38.5 hafif düzeyde iyileşme, %15.4 iyileşme yok olarak belirtti. Grup III'de %46.7 orta düzeyde iyileşme, %46.7 hafif düzeyde iyileşme, %6.7 iyileşme yok olarak belirtti. Hasta skorlaması 3 grup arasında anlamlı farklılık göstermedi (p>0.05).
Sonuç: Bu çalışmada PRP uygulanan hastalarda tedavi öncesine göre tedavi sonrası kıl sayısı, kıl yoğunluğu, terminal kıl sayısı, terminal kıl yoğunluğu ve anagen kıl oranında anlamlı artış saptanmıştır. Ayrıca telogen kıl oranı, vellüs kıl sayısı ve vellüs kıl yoğunluğunda tedavi öncesine göre düşüş saptanmıştır. Sonuçta PRP'nin AGA hastaların tedavisinde etkili olduğu ve kombine tedavinin sadece topikal minoksidil kullananlara göre vellüs kıl sayısında ve vellüs kıl yoğunluğunda azalma üzerine anlamlı etkisinin olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
Objective: Androgenic alopecia (AGA) is a non-cicatricial alopecia that occurs with the effect of peripheral androgens in individuals with genetic predisposition. The progression of this disease and the change in the external appearance of the patient adversely affect the quality of the life of the patients. This disease has topical minoxidil and finasteride treatments approved by the US Food and Drug Administration (FDA). However, due to the fact that the results obtained with these treatments are not satisfactory and require long-term use, the recently popular plateletten rich plasma (PRP) has been used frequently in the treatment of AGA. The aim of this study was to compare the effects of PRP alone, PRP combined with topical 5% minoxidil and 5% minoxidil alone on the number of hairs, telogen / anagen ratio and miniature hair rate.
Material and Methot: : The patients who were clinically diagnosed as AGA in Erciyes University, Faculty of Medicine, Department of Skin and Venereal Diseases and the patients who had dermoscopic images before and after 6 months of treatment in the Molemax device were screened retrospectively. The age, gender, age at onset of the disease, duration of disease, presence of family history, previous treatment of these patients were recorded from the hospital information system. Dermoscopic images of these patients were analyzed with the tricoscan program in our clinic. The disease staging was performed by Ludwig scale in females and Hamilton-Norwood scale in males. These patients were divided into three groups as those using only topical 5% minoxidil (group I),  those receiving only PRP (group II), and those using topical 5% minoxidil combined with PRP (group III). In addition, the patients were contacted by telephone to evaluate the changes in hair before and after treatment at 7 points (+3: excellent improvement, +2 moderate improvement, +1 mild improvement, 0: no improvement, -1: mild worsening, -2: moderate worsening, -3 severe worsening).
Results: A total of 45 patients, group I (n: 17), group II (n: 13) and group III (n: 15), were included in the study. Of these patients, 53.3% were female and 46.7% were male. The mean age of the patients was 27.8 ± 8.6 and the mean age of onset was 23.3 ± 8.7. 40.0% of the patients had previously received treatment and 55.6% had a family history. In group II and group III, there was a significant increase in the count of hair, hair density, terminal hair count and terminal hair density after treatment (p <0.05). A significant increase in group II and III was found in the anagen ratio after the treatment (p <0.05). However, there was no significant difference in anagen rate between group II and III (p> 0.05). In Group II and III, there was a significant decrease in telogen ratio after treatment(p <0.05). Vellus hair count and vellus hair density showed a significant decrease in group III compared to pre-treatment (p> 0.05). In the patient scoring, 58.8% of the patients in the group I reported mild improvement, 23.5% reported no improvement and 17.6% reported moderate improvement. In Group II, 46.2% reported moderate improvement, 38.5% reported mild improvement, and 15.4% reported no improvement. In Group III, 46.7% reported moderate improvement, 46.7% reported mild improvement, and 6.7% reported no improvement. Patient scoring did not show a significant difference between the 3 groups. (p> 0.05).
Conclusion: In this study, the count of hairs, hair density, terminal hair density, terminal hair density and anagen hair were significantly increased after PRP. In addition, telogen hair rate, vellus hair count and vellus hair density decreased compared to the pre-treatment level. As a result, it was concluded that PRP is effective in patients with AGA and that combined therapy has a significant effect on vellus hair count and vellus hair density compared to those using only topical minoxidil.