Pandemi öncesi ve pandemide çocuk polikliniğine başvuran hastalarda anemi, talasemi taşıyıcılığı sıklığı ve vitamin B12, D vitamini, folik asit, demir, çinko eksikliği sıklıklarının geriye dönük olarak değerlendirilmesi
Retrospective study of  anemia, thalassemia  frequency and vitamin B12, vitamin D, folic acid, iron, zinc deficiency in patients applied to the pediatric clinic during PRE-pandemic and pandemic periods
Yazar: İBRAHİM ETHEM ARSLANHAN
Danışman: DOÇ. DR. KAMİL ŞAHİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; COVID 19 = COVID 19 ; Demir = Iron ; Folik asit = Folic acid ; Pandemiler = Pandemics ; Talasemi = Thalassemia ; Vitamin B 12 = Vitamin B 12 ; Vitamin D = Vitamin D ; Çinko = Zinc ; Çocuk hastalıkları = Child diseases

Özet:
Amaç: Demir, kobalt, bakır, iyot, krom, manganez, selenyum, çinko, molibden ve vitaminlerden oluşan mikrobesinlere vücut fonksiyonlarının sağlıklı sürdürülebilmesi için ihtiyaç vardır. Özellikle D vitamini, vitamin B12 ve folik asit gibi organizmanın normal fonsiyonlarını sürdürebilmesi için çok önemli olan vitaminlerin eksiklikleri toplumuzda çok sık görülmektedir. Biz çalışmamızda demir, çinko, D vitamini, vitamin B12 ve folik asit eksikliği sıklıkları ile anemi sıklığını;  bunların yaş, cinsiyet ve pandemi öncesi-pandemi dönemi gibi farklılıklara göre değişimini  incelemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: 1 Haziran 2018 - 31 Mayıs 2021 tarihleri arasında Haseki EAH genel çocuk polikliniğine herhangi bir sebeple başvuran ve tetkik edilen 1 ay-18 yaş arası tüm hastaların hemogram, D vitamini, vitamin B12, folat ve çinko değerleri retrospektif olarak tarandı.
Bulgular: Çalışmaya katılan çocukların %35,6'ında anemi olduğu saptandı. Çocukların %67,2'sinde D vitamini eksikliği, %23,0'ında D vitamini yetersizliği saptanırken; vitamin B12 eksikliğinin %29,1, folat eksikliğinin %2,7, çinko eksikliğinin ise %21,4 olduğu belirlendi. Cinsiyetler arası farklar değerlendirildiğinde; aneminin erkek çocuklarda %45,2, kız çocuklarda %26,8 oranında(p<0,001), D vitamini eksikliğinin  erkek çocuklarda %51,1, kız çocuklarda %68,2 oranında (p<0,001); vitamin B 12 eksikliğinin erkek çocuklarda %29,0, kız çocuklarda %29,2 oranında (p:0,113); folat eksikliğinin erkek çocuklarda %2,3, kız çocuklarda %3,0 oranında (p<0,005); çinko eksikliğinin ise erkek çocuklarda %20,9, kız çocuklarda %21,9 oranında (p:0,013) görüldüğü saptandı. Çocuklarda anemi sıklığı pandemi öncesi dönemde %38,5,  pandemi döneminde %28,4 (p<0,001); D vitamini eksikliği sıklığı pandemi öncesi dönemde %59,0, pandemi döneminde %67,9 (p<0,001); vitamin B12 eksikliği sıklığı pandemi öncesi dönemde %31,5, pandemi döneminde %24,8 (p<0,001); folat eksikliği sıklığı pandemi öncesi dönemde %1,6, pandemi döneminde %4,1(p<0,001); çinko eksikliği sıklığı ise pandemi öncesi dönemde %24,4, pandemi döneminde %15 (p<0,001) olarak belirlendi. Çocuklarda pandemi döneminde anemi sıklığı, vitamin B12 ve çinko eksikliği sıklıklarında azalma; D vitamini ve folat eksikliği sıklıklarında ise artış olduğu saptandı.
Sonuç: Çocuklarda D vitamini, vitamin B12, folat, demir, çinko eksiklikleri ve anemi toplumumuzda yüksek oranda görülmektedir.Özellikle sosyoekonomik düzeyi düşük insanların yaşadığı  bölgeler  başta olmak üzere, polikliniğe başvuran çocuklara bu durum dikkate alınarak olası eksiklikleri saptamak ve tedavi etmek için gerekli taramaların yapılması ve ailelerin yeterli ve dengeli beslenme hakkında bilgilendirilmesi gerekmektedir. Pandemi dönemlerinde değişen yaşam ve beslenme koşullarının vücut için önemli bazı mikro besin değerlerine olumsuz etki edebileceği unutulmamalıdır.
Anahtar Kelimeler: Anemi, çocuk, çinko, vitamin B12, vitamin D

Abstract:
Aim: Micronutrients consisting of iron, cobalt, copper, iodine, chromium, manganese, selenium, zinc, molybdenum and vitamins are needed to maintain healthy bodily functions. Deficiencies of vitamins such as vitamin D, vitamin B12 and folic acid, which are very important for the organism to maintain its normal functions, are very common in our society. In our study, we examined the frequency of iron, zinc, vitamin D, vitamin B12 and folic acid deficiency, the frequency of anemia and We examined their changes according to age, gender and pre-pandemic-pandemic period differences.
Materials and Methods: Hemogram, vitamin D, vitamin B12, folate and zinc levels of all patients aged 1 month to 18 years who applied to the Haseki EAH general pediatric outpatient clinic and were examined for any reason, between 1 June 2018 and 31 May 2021 scanned retrospectively.
Results: It was determined that 35.6% of the children participating in the study had anemia. Vitamin D deficiency was found in 67.2% of the children, and vitamin D insufficiency was found in 23.0% of the children. It was determined that vitamin B12 deficiency was 29.1%, folate deficiency was 2.7%, and zinc deficiency was 21.4% in children. anemia was 45.2% in boys, 26.8% in girls (p<0.001), vitamin D deficiency was 51.1% in boys and 68.2% in girls (p<0.001); Vitamin B12 deficiency was found in 29.0% of boys and 29.2% of girls (p:0.113); folate deficiency was 2.3% in boys and 3.0% in girls (p<0.005); Zinc deficiency was found to be 20.9% in boys and 21.9% in girls (p:0.013). The frequency of anemia was 45.2% in boys, 26.8% in girls (p<0.001); vitamin D deficiency was 51.1% in boys and 68.2% in girls (p<0.001); vitamin B12 deficiency was found in 29.0% of boys and 29.2% of girls (p:0.113); folate deficiency was 2.3% in boys and 3.0% in girls (p<0.005); zinc deficiency was found to be 20.9% in boys and 21.9% in girls (p:0.013). Anemia frrequency in children was 38.5% in the pre-pandemic period and 28.4% in the pandemic period (p<0.001); the frequency of vitamin D deficiency was 59.0% in the pre-pandemic period and 67.9% in the pandemic period (p<0.001); the frequency of vitamin B12 deficiency was 31.5% in the pre-pandemic period and 24.8% in the pandemic period (p<0.001); the frequency of folate deficiency was 1.6% in the pre-pandemic period and 4.1% in the pandemic period (p<0.001) and the frequency of zinc deficiency was determined as 24.4% in the pre-pandemic period and 15.0% in the pandemic period (p<0.001). There was a decrease in the frequency of vitamin D and folate deficiency. It was determined that there was a decrease in the frequency of anemia, a decrease in vitamin B12 and zinc deficiencies, and an increase in vitamin D and folate deficiencies in children during the pandemic period.
Conclusion: Vitamin D, vitamin B12, folate, iron, zinc deficiencies and anemia are seen at a high rate in our society. Especially in regions where people with low socioeconomic status live, children who apply to the polyclinic should be screened to detect and treat possible deficiencies, and their families should be informed about  adequate and balanced nutrition. It should be kept in mind that changing life and nutritional conditions during pandemic periods may adversely affect some important micronutrient values for the body,
Key Words: Anemia, child, vitamin B12, vitamin D, zinc