Kemoterapi alan kanser hastalarında cerrahi maskenin kan gazı üzerine etkisi ve klinik sonuçları
Effects of surgical mask on blood gases and clinical results in cancer patients receiving chemotherapy
Yazar: MERT ŞAHİN
Danışman: DOÇ. ALİ ALKAN
Sağlık Bakanlığı / Muğla Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Onkoloji = Oncology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
GİRİŞ: COVID 19 pandemisi ile birlikte günlük hayatımızın önemli bir parçası haline gelen cerrahi maskeler; en ucuz, efektif koruyucu yöntem olarak önerilmektedir. Ancak maske kullanımı ile sağlıklı bireylerde hipoksemi ve CO2 retansiyonu gelişebileceğini gösteren yayınlar bulunmaktadır. Onkoloji pratiğinde yarattığı iletişim sorunları rapor edilen cerrahi maskelerin kemoterapi alan hastalardaki etkileri bilinmemektedir. Çalışmamızda amaç; kemoterapi alan kanser hastalarında cerrahi maskenin oksijenizasyon ve CO2 retansiyonu üzerine etkilerini araştırmak ve olası klinik sonuçlarını incelemektir. 
Materyal ve Metot: Histopatolojik tanı ile dokümante kanser tanısı olan ve aktif kemoterapi alan hastalar çalışmaya dahil edildi. Kemoterapi öncesi rutin değerlendirme esnasında hastaların sosyodemografik özellikleri, hasta, hastalık ve tedavi özellikleri kaydedildi. Tedavi sürecinde sürekli cerrahi maske takmaları sağlanan hastaların; tedavi öncesi ve sonrasında venöz kan gazı, pulse oksimetre ile SO2 ve vital bulguları kaydedildi. Tedavi esnasında karşılaşılan akut toksisiteler not edildi. 
Bulgular: Çalışmada medyan yaş 60 (33-85) olan 126 hasta değerlendirildi. Hastaların %73.8'inde en az bir komorbidite varken; en sık komordite hipertansiyondur (%45.2). Hastaların 21 (%16.7)'inde KOAH/ B.astım tanısı varken; %15.1'i inhaler tedavi kullanmaktadır. En sık tanı meme kanseri (%32.5) iken hastaların %50'i palyatif sistemik tedavi almaktadır. Yarısı (%56.3) 3 haftalık rejimlerde izlenen çalışma grubunun medyan tedavi süresi 150dk(90-410)'dır. Tedavi öncesi- sonrasında parametrelerin analizinde Ph( 7.37 vs 7.35, p<0.001), pCO2(44.2vs 45.8, p=0.049), HCO3 (25.7 vs 25.3, p=0.003), SpO2(97.0 vs 96.0, p=0.008), Ateş (36.4 vs 36.3, p=0.023) ölçümlerinde istatistiksel olarak anlamlı ancak klinik olarak anlamsız, normal aralıkta farklar bulundu. Hastaların 4'ünde(%3.2) kemoterapi ilişkili akut toksisite kaydedildi. Akciğer morbiditesi, kanser tipi, akciğer metastaz durumu, uygulanan tedavi, tedavi süresi ve akut toksisitenin mevcut parametreler üzerine etkisi olmadığı saptandı. 
Sonuç: Çalışmamızda kemoterapi alan hastalarda sürekli cerrahi maske takmanın CO2 retansiyonu ve hipoksemiye meyil yarattığı gösterildi. Ancak mevcut değişimler klinik olarak anlamsız, normal aralıkta gerçekleşti. Sistemik tedavi alan kanser hastalarında cerrahi maske güvenle kullanılabilecek ürünlerdir.

Abstract:
Introduction: Surgical masks have become an important part of our daily lives with the COVID-19 pandemic; It is recommended as the cheapest, most effective preventive method. However, publications are showing that hypoxemia and CO2 retention may develop in healthy individuals with the use of masks. The effects of surgical masks, which have been reported to cause communication problems in oncology practice, on patients receiving chemotherapy are unknown. The aim of our study was; to investigate the effects of a surgical mask on oxygenation and CO2 retention in cancer patients receiving chemotherapy and to examine its possible clinical consequences.
Materials and Methods: Patientswho had cancer diagnosis and were receiving chemotherapy, were included in the study. During the routine evaluation before chemotherapy, the sociodemographic characteristics of them, patient, disease and treatment characteristics were recorded. The patients' compliance to wear FMs during the treatment was sustained. Venous blood gas, SO2 by pulse oximeter, and vital signs were recorded before and after treatment. Acute toxicities encountered during treatment were noted.
Results:126 patients with a median age of 60 (33-85) were evaluated in the study. While 73.8% ofthe patients had at least one comorbidity; The most common comorbidity was hypertension (45.2%). While 21 (16.7%) of the patients were diagnosed with COPD/asthma; 15.1% were using inhaler therapy. While the most common diagnosis was breast cancer (32.5%), 50% of patients were receiving palliative systemic treatment. While the half of the patients (56.3%) were under 3 weekly regimens, the median follow-up under chemotherapy was 150 minutes (90- 410). The comparison of pre-post treatment parameters showed a statistically significant changes in Ph (7.37 vs 7.35, p<0.01), pCO2 (44.2 vs 45.8, p=0.049), HCO3 (25.7 vs 25.3, p=0.003), SpO2 (97.0 vs 96.0, p=0.08), fever (36.4 vs 36.3, p=0.023). All the changes were clinically insignificant and in normal ranges.Chemotherapy-related acute toxicity was noted in 4 (3.2%) of the patients. Lung morbidity, cancer type, lung metastasis status, treatment applied, duration of treatment and acute toxicity have no effect on the current parameters.
Conclusion:In our study, it was shown that constantly wearing a surgical mask in patients receiving chemotherapy caused CO2 retention and a tendency to hypoxemia. However, the current changes were clinically insignificant and within the normal range. Surgical masks are products that can be used safely in cancer patients receiving systemic treatment.