Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi ders kitapları üzerine yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi
A examination of graduate thesis on textbooks used in teaching Turkish as a foreign language
Yazar: ABDURRAHMAN ALBAY
Danışman: DOÇ. DR. SALİH KÜRŞAD DOLUNAY
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Lisansüstü tezler = Postgraduation thesises ; Tezler = Theses ; Türkçe = Turkish ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching

Özet:
Bu araştırmanın amacı Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde kullanılan ders
kitapları üzerine yazılan lisansüstü tezlerin incelenmesidir. Araştırmada nitel araştırma
yöntemiyle yürütülen çalışmalar kapsamında 2013-2022 yılları arasında yazılan 15 tez
incelemeye dâhil edilmiştir. Araştırmada lisansüstü tezlerin incelenmesine yönelik bir
Doküman İnceleme Anahtarı geliştirilmiş ve içerik analizine dayalı olarak incelemeler
yapılmıştır. Bunlar; genel özellikler, yıl, üniversite, enstitü, anahtar kelimeler, konu,
amaç, yöntem, çalışma grubu, veri toplama, yöntem, veri toplama araçları, veri analizi,
bulgular, sonuçlar, ders kitapları, dil seviyeleri, katılımcı sayısı, katılımcı türü ve
önerilerdir. Bu araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olan içerik analizi
kullanılmıştır. Araştırma sonucunda Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi
kapsamındaki incelenen çalışmalarda yer alan katılımcılardan 672'sinin öğretici,
1296'sının öğrenci olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu çalışma kapsamında incelenen
araştırmalarda veri toplama araçlarından en fazla görüşme formu ve anket formu
kullanıldığı, çalışmaların konularına göre en fazla dil bilgisi ve söz varlığı konuları
olduğu, dil becerileri düzleminde incelenen çalışmaların ise en fazla konuşma, en az
okuma becerisi üzerine olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca ders kitaplarından üzerine
en fazla çalışma yapılan ders kitabının Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti olduğu ve en
fazla çalışma yapılan dil seviyelerinin A1 ve A2 seviyeleri olduğu sonucuna
ulaşılmıştır.
ANAHTAR KELİMELER: Türkçenin yabancı dil olarak öğretimi, ders
kitapları, lisansüstü tezler

Abstract:
The purpose of this research is to examine the postgraduate theses written about
the textbooks used in teaching Turkish as a foreign language. Within the scope of the
studies conducted with the qualitative research method, 15 theses written between
2013-2022 were included in the study. A Document Review Key was developed for the
examination of postgraduate theses in the research, and examinations were made based
on content analysis. These are; general characteristics, year, university, institute,
keywords, subject, purpose, method, study group, data collection method, data
collection tools, data analysis, findings, results, textbooks, language levels, number of
participants, participant types, and recommendations. Content analysis, which is one of
the qualitative research methods, was used in this research. As a result of the studies
examined within the scope of teaching Turkish as a foreign language, it was found that
672 of the participants were teachers and 1296 were students. In the research examined
in this study, it was found that the interview and survey forms were the most commonly
used data collection tools, the most frequently studied topics were grammar and
vocabulary, and in terms of language skills, speaking was the most frequently studied
skill and reading was the least frequently studied. In addition, it was found that the most
studied textbook was the "Yedi İklim Türkçe Öğretim Seti" and the most studied
language levels were A1 and A2.
KEY WORDS: Teaching Turkish as a foreign language, textbooks, graduate thesis