Yoğun bakım ünitesinde tedavi gören hastaların algıladıkları çevresel stresörlerin uyku kalitesine etkisi
The effect of perception of environmental stressors on sleep quality of  patients treated in intensive care unit
Yazar: AYŞEGÜL GENCER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AZİME KARAKOÇ KUMSAR
Biruni Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hastalar = Patients ; Pittsburg uyku kalitesi ölçeği = Pittsburg sleep quality index ; Stres = Stress ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Çalışma,yoğun bakım ünitesinde tedavi gören hastaların algıladıkları çevresel stresör düzeyinin uyku kalitesine etkisini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirildi.Tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı tasarımdayapılan araştırmanın örneklemini,Bursa ilinde bir devlet hastanesinin ikinci basamak genel yoğun bakım ünitesinde 02 Nisan 2018 – 28 Şubat 2019 tarihleriarasında yatan 270 hasta oluşturdu.Araştırmanın verileri,"Hasta Tanıtım Formu", "Pittsburg Uyku Kalitesi Ölçeği (PUKİ)" ve  "Yoğun Bakım Ünitesi Çevresel Stresörler Ölçeği (YBÜÇSÖ)"  kullanılarak toplandı.Verilerin değerlendirilmesinde, tanımlayıcı istatistiksel metotların (ortalama, standart sapma, frekans, yüzde) yanı sıra Bağımsız Örneklem t testi, Tek Yönlü varyans analizi(ANOVA), Tukey HSD Post-hoc testi, Spearmen Korelasyon Analizi, Kruskal Wallis Mann, Whitney U testi kullanıldı. Sonuçlar p<0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirildi.Araştırmaya katılan hastaların PUKİ ölçek toplam puan ortalaması15.01±2.69 ve YBÜÇSÖ toplam puan ortalaması 128.32±16.37 olarak saptandı. Hastaların, çevresel stresör düzeyi ile öznel uyku kalitesi alt boyut toplampuanları arasında pozitif yönlüzayıf ilişki bulundu (r:0.181). Hastalarınçevresel stresör düzeyi arttıkça uyku latansı alt boyut toplam puanları da artmakta (r:0.163);uyku süresi alt boyut toplam puanları azalmakta (r:0.154) vegündüz işlev bozukluğusüresi alt boyut toplam puanları artmakta (r:0.461) idi.Hastaların uyku kalitesi kötü veçevresel stresörlerden etkileme düzeyleri orta seviyededir.Hastaların çevresel stresör düzeyi arttıkça uyku kalitesi olumsuz yönde etkilenmektedir.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the effect of perceived environmental stressors on sleep quality of patients treated in the intensive care unit. The sampling of this descriptive, cross-sectional and relational design study was 270 patients who were hospitalized between 02 April 2018 - 28 February 2019 in a second line general intensive care unit of a public hospital in Bursa. Data were collected using "Patient Identification Form", "Pittsburg Sleep Quality Scale (PSQI)" and "Intensive Care Unit Environmental Stressors Scale (ICUESS)". In addition to descriptive statistical methods (mean, standard deviation, frequency, percentage), Independent Sample t test, One Way ANOVA, Tukey HSD Post-hoc test, Spearmen Correlation Analysis, Kruskal Wallis Mann, Whitney U test were used to evaluate the data. Results were evaluated at p <0.05 significance level. The mean PSQI total score of the patients included in the study was 15.01 ± 2.69, and the mean total score of the ICUESS was 128.32 ± 16.37. There was a positive weak correlation between environmental stressor level and subjective sleep quality subscale total scores (r: 0.181). As the environmental stressor level of the patients increased, sleep latency subscale total scores increased (r: 0.163); sleep duration subscale total scores decreased (r: 0.154) and day time dysfunction duration subscale total scores increased (r: 0.461). The sleep quality of the patients is poor and the level of influence from environmental stressors is moderate. As the environmental stressor level of the patients increases, sleep quality is negatively affected.