COVID-19 pandemisinin pandemi sürecinde doğum yapan kadınların bebek bakımı ile ilgili obsesif kompulsif davranışları üzerindeki etkileri
The effects of the COVID-19 pandemic on the baby care-related obsessive-compulsive behavior of women who gave birth during the pandemic
Yazar: ZEHRA NUR ÇAĞIL
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU AYHAN BAŞER
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Bebek bakımı = Infant care ; Bebekler = Infant ; COVID 19 = COVID 19 ; Doğum = Delivery ; Kadınlar = Women ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Obsessif kompülsif bozukluk = Obsessive compulsive disorder ; Pandemiler = Pandemics ; Postpartum dönem = Postpartum period

Özet:
Dünya Sağlık Örgütü'nün pandemi olarak ilan ettiği Covid-19 enfeksiyonu iki yılı aşkın süredir tüm dünyada etkisini göstermektedir. Hızlı bulaşması, yüksek ölüm oranları, etkili tedavilerin olmaması ve büyük karantina önlemleri insanlarda korku, anksiyete, depresyon gibi psikolojik bozukluklara yol açmıştır. Özellikle doğum sonrası dönemdeki dinamik sürece uyum sağlamak zor iken, pandemiye bağlı yaşam koşullarının değişmesi postpartum süreçteki annelerin psikolojisini de olumsuz etkilemiştir. Obsesif kompulsif bozukluk (OKB) da bu sorunlar arasındadır. Pandemiden bağımsız olarak da perinatal dönem, OKB'nin başlangıcı ve alevlenmesi için risk faktörü olduğundan; Covid-19 pandemisinin pandemi sürecinde doğum yapan annelerin bebek bakımı ile ilgili obsesif kompulsif davranışları üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmamıza Gülveren Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı, 11 Mart 2020 tarihinden sonra çocuk sahibi olan 103 kadın dahil edilmiştir. Veriler araştırmacının hazırladığı kişisel bilgi formu, postpartum bebek bakımına yönelik obsesif kompulsif davranış ölçeği, koronavirüs anksiyete ölçeği ve postpartum depresyon ölçeği kullanılarak yüz yüze toplanmıştır. Araştırmada annelerin çoğunluğunun el yıkama sıklığını, süresini ve dezenfektan kullanımını artırdığı saptandı. Birden çok çocuğu olan katılımcıların çoğunluğunun pandemide doğan çocuğuna daha titiz veya aynı titizlikte davrandığı saptandı. Katılımcıların sosyodemografik-klinik özelliklerinin ve Covid-19 enfeksiyonu geçirme durumlarının postpartum dönemde bebek bakımına yönelik obsesif kompulsif davranış üzerinde etkili olmadığı saptandı. Sadece çocuğunun kronik hastalığı bulunmayan annelerin obsesif kompulsif ölçek puanları istatistiksel açıdan anlamlı olarak daha yüksek saptanmıştır. Koronavirüs anksiyetesinin ve postpartum depresyonun bebek bakımına yönelik obsesif kompulsif davranışları etkilemediği tespit edildi. Bulgularımız literatür ile desteklenerek tartışılmış olup salgın döneminde OKB yaşama riski yüksek olan annelerin tespiti ve bu belirtilerin bebek bakımı üzerindeki etkisi konusunda klinisyenlere ışık tutmaktadır. Araştırmanın kısıtlılıkları göz önünde bulundurularak daha yüksek katılımcı sayısı ile yapılacak çalışmalara ve pandeminin etkisini kıyaslayabilmek için pandemi dışındaki çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
The Covid-19 infection, declared as a pandemic by the World Health Organization, has been affecting the whole world for more than two years. Its rapid transmission, high death rates, lack of effective treatments and large quarantine measures have led to psychological disorders such as fear, anxiety and depression in humans. While it is difficult to adapt to the dynamic process especially in the postpartum period, the change in living conditions due to the pandemic has also negatively affected the psychology of mothers in the postpartum period. Obsessive compulsive disorder (OCD) is among these problems. Regardless of the pandemic, the perinatal period is a risk factor for the onset and exacerbation of OCD; It was aimed to investigate the effect of the Covid-19 pandemic on the obsessive-compulsive behaviors of mothers who gave birth during the pandemic process. 103 women registered to Gülveren Family Health Center and had children after March 11, 2020 were included in our study. The data were collected face-to-face using the personal information form prepared by the researcher, the obsessive-compulsive behavior scale for postpartum baby care, the coronavirus anxiety scale and the postpartum depression scale. In the study, it was determined that the majority of mothers increased the frequency and duration of hand washing and the use of disinfectants. It was determined that the majority of the participants who had more than one child treated their children born in the pandemic more carefully or with the same care. It was determined that the sociodemographic-clinical characteristics of the participants and their Covid-19 infection status were not effective on obsessive-compulsive behavior towards baby care in the postpartum period. Obsessive-compulsive scale scores were found to be statistically significantly higher only in mothers whose children did not have a chronic disease. It was determined that coronavirus anxiety and postpartum depression did not affect obsessive-compulsive behaviors towards infant care. Our findings were discussed with the support of the literature and shed light on clinicians about the detection of mothers at high risk of experiencing OCD during the epidemic and the effect of these symptoms on infant care. Considering the limitations of the research, studies with a higher number of participants and studies outside the pandemic are needed to compare the effects of the pandemic.