Üst ölçekli fiziki planlar için peyzaj temelli planlama dilinin oluşturulması
The development of planning language for upper-scale physical plans based on landscaping
Yazar: NEJLA KILINÇ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA HALİM PERÇİN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Ülkemiz, eski bir mekansal planlama geleneğine sahip olmasına rağmen 21. Yüzyılın başlıca sorunları olan hızlı kentleşme, plansız büyüme sonucunda sorun yumağı haline gelmiş yönetilme problemi yaşayan mega kentler, kimliğini yitirmiş yerleşmeler, vatandaş kayıtsızlığı, doğal kaynakların tükenmesi, iklim değişikliği gibi sorunlarla karşı karşıya kalmıştır. Yıllar itibarıyla gerek mevzuatta gerekse kurumsal yapıda yapılan düzenlemelere rağmen sorunların önüne geçilemediği gibi yeni sorunlarla karşılaşılmıştır. Yapılan düzenlemelere rağmen üst ölçek fiziki planların dengeli ve sürekli kalkınma amacına uygun olarak ekonomik kararlarla ekolojik kararların birarada düşünülmesine olanak veren, akılcı doğal kaynak kullanımını sağlayacak şekilde görevini yerine getirmediği görülmüştür. Bu nedenle üst ölçek fiziki planların yeni bir dille ele alınması zorunlu hale gelmiştir. Tez çalışmasının sorun odağını üst ölçek fiziki planların planlama dilinin Avrupa Peyzaj Sözleşmesi hükümleri doğrultusunda yeniden tanımlanması oluşturmaktadır. Bu amaçla ülkemiz mevzuatı derinlemesine incelenmiş, üst ölçek fiziki planlar etüt edilmiş, yurtdışı örneği olarak Almanya Mekansal Planlama Sistemi yerinde araştırılmış, şehir plancılarının katılımı ile peyzajın ülkemiz mekansal planlamasındaki mevcut durumu ve peyzaj temelli bir planlama dili nasıl olmalıdır konulu Ortak Akıl Tez Çalıştayı düzenlenmiş ve elde edilen bütün veriler ışığında yeni bir planlama dili için siyasi ve hukuki çerçeve, planlama çerçevesi, kurumsal çerçeve ve eğitsel çerçeve olmak üzere 4 ana başlıkta yapılması gerekenler somut öneriler şeklinde ortaya konulmuştur.

Abstract:
Although our country has had a traditional planning for the long time, it has faced the main problems of 21st century such as rapid urbanization, unidentified settlements, citizen indifference, mega-cities with problems of management that have become problematic as a result of unplanned growth, depletion of natural resources, climate change etc. Over the years, in spite of the legislative and institutional arrangements, problems can not be avoided in fact new problems have been encountered. Despite the arrangements made, it has been seen that the upper scale physical plans do not fulfill their duty to provide rational use of natural resources, which allows ecological decisions  considered together with economic decisions in accordance with the purpose of balanced and continuous development. For this reason, it became compulsory to deal with a new language for the upper scale physical plans. The main focus of this thesis is the redefinition of the planning language of the upper scale physical plans in accordance with the provisions of the European Landscape Contract. For this purpose, the legislation of our country was examined in depth, physical schedules of the upper scale were researched and the German Spatial Planning System was investigated as an example of abroad. The Common Mind Thesis Workshop on the current situation in the spatial planning of our country and the landscape-based planning language was organized with the participation of city planners. With the help of all obtained data, for a new language of planning, the political and legal framework, the planning framework, institutional framework and the educational framework are presented as concrete proposals to be made in the four main headings.