Abdülhalim Memduh'un hayatı ve eserleri üzerine bir araştırma
A Study on Abdulhalim Memduh's life and works
Yazar: BİLAL ÖNGÜL
Danışman: PROF. DR. ÖMER FARUK HUYUGÜZEL
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Biyografi = Biography ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Abdülhalim Memduh = Abdülhalim Memduh ; Biyografi = Biography ; Edebiyat tarihi = History of literature ; Şiir = Poem

Özet:
Abdülhalim Memduh 1866 yılında İstanbul' da doğmuştur. Bir müddet Mekteb-i Lisan' nda okuyan yazar, orayı bitirmeksizin Mekteb-i Hukuk' a girmiştir. 1889 yılında Mekteb-i Hukuk' un ikinci sınıfındayken hükümet aleyhinde siyasi faaliyetlerde bulunmak suçlamasıyla tutuklanır ve vilayet memuru göreviyle Konya' ya sürgün edilir. Konya' da sekiz yıl sürgün kalır. Temmuz 1897' de Aydın vilayet tercümanlığına getirilir. Yazar Eylül 1999' da yine hükümet aleyhinde siyasi faaliyetlerde bulunma suçlamasıyla bu defa Bitlis' e sürgün edilir. Bitlis' te altı ay sürgün kaldıktan sonra affedilerek İzmir' e döner. Yeni bir sürgünden çekinen yazar, Temmuz 1900' da yurt dışına firar eder. Yazarın yurt dışındaki hayatı Fransa, İngiltere ve Tunus arasında geçer. Jöntürkler' e katılarak siyasi faaliyetler içinde yer alır. 1901 yılında Paris' te bir süre "Le Liberal Ottoman" adlı siyasi bir gazete çıkarır. 1902 yılında Paris' te düzenlenen Birinci Jöntürk kongresine katılır. Bu arada Sultan Abdülhamit aleyhinde siyasi kitaplar yayımlar. Yazar 21 Temmuz 1905 yılında İngiltere' nin Folkstone şehrinde vefat eder. Abdülhalim Memduh Tanzimat' in ikinci neslini Servet-i Fünun' a bağlayan Ara- nesil' e mensup bir edebiyatçımız dır. Edebiyatın çeşitli alanlarında ilkleri denemiş veya ilkler içinde yer almıştır. Şiirlerinin önemli bir kısmında batıdan gelen yada dönem şâirlerinin icadı olan yeni nazım şekillerini denemiştir. Manzum tiyatro eserlerinde Abdülhak Hâmid' i örnek almıştır. 1888 yılında yayımladığı Tarih-i Edebiyat- ı Osmaniye bizde batılı anlamda ilk edebiyattarihidir. Bu eserle edebiyat tarihçiliğimizin önü açılmıştır. Yazar bir ilki de yurt dışında iken gerçekleştirmiştir. 1905 yılında Edmond Fazy ile birlikte yayımladığı "Anthologie de L 'Amour Turc", Fransızca yayımlanan ilk Türk edebiyatı antolojisidir.

Abstract:
Abdül hal im Memduh who was born in İstanbul in 1866, in a short period the author went to Language School but he left it before graduated and he had started a Law School. When he was in the second year of the Law School, he was arrested on that he was accused with politics activity to be against the government. Because of this, he was exiled to Konya as a province clerk in 1889. After he had stayed into exile in Konya, he was appointed to the interpreter of the Aydxn province. İn September 1899 he was sent into a new political exile to Bitlis. After he had stayed for six months in there, he was discharged and came back to İzmir. In July 1900, the author fled the country because of avoiding a new exile, after that the author' s life of the abroad had gone in France, England and Tunisia. Joining to Young Turks participated in political activities. In 1901 at Paris he published a political newspaper as name of the "Le Liberal Ottoman" in one period. In 1902 he participated in the First Young Turk Congress at Paris. In between these, he had been publishing the political books that were against to Sultan Abdulhamit. The author died on 21st July 1905 in Folks tone, where is a province in England. Abdulhalim Memduh was the author who was the member of a middle generation between the second generation of "Tanzimat" and the first generation of "Ser vet- i Fünun". He tried to primacies on the various subjects of the literature or participated in them. In the important partsof his poems he tried to new forms of poetry, which came from West or were being that' s terms poets' invention, in his dramas he took Abdül hak Hami d as his model. "Tarih- i Edebi yat-ı Osmaniye" ( Ottoman Literature History), that published by the author in 1888, is the first literature history book in meaning of Westerly thought. This book helped to the Turkish literature historians as a model. The author signed another primacy with publishing "Anthologie de L' Amour Turc" ( Turks Love Literature Anthology), which is the first anthology from Turk Literature to France Language, with Edmond Fazy. -/ / /