Diyabetik ayak ülserli hastalara yaklaşımımızın değerlendirilmesi
Evaluation of OUR approach to patients with diabetic foot ulcers
Yazar: ZEYNEP GÜRLEK AKOL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEMRA AYTÜRK
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Ayak = Foot ; Ayak hastalıkları = Foot diseases ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Ülser = Ulcer

Özet:
Diyabetik ayak ülserlerinin oluşmasında birçok risk faktörü yer almaktadır. Diyabetik nöropati ile periferik arter hastalığı ise diyabetik ayak ülser gelişiminde rol alan en önemli iki risk faktörüdür.
Çalışmamız; Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları, Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları, İnfeksiyon Hastalıkları, Ortopedi, Plastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi servis ve polikliniklerinde takip ve tedavi edilen 81'i erkek ve 19'u kadın olmak üzere tip 1 veya tip 2 diabetes mellitus tanıları olan 100 hasta dahil edilerek gerçekleştirildi. Çalışmaya alınan tüm hastaların Wagner-Meggitt sınıflamasına göre farklı evrelerde diyabetik ayak komplikasyonu mevcuttu. 
Hasta grubumuzun çoğunluğunu; erkek cinsiyette, tip 2 diabetes mellitus tanısına sahip, insülin tedavisi alan, yaş ortalaması 50 yaş ve üzeri, ortalama diyabet süresi 10 yıl ve üzeri olan hastaların oluşturduğu görüldü. Wagner-Meggitt sınıflamasına göre farklı evrelerde diyabetik ayak komplikasyonu bulunan hasta grubumuzda; diyabetin diğer makro ve mikrovasküler komplikasyonlarının oranları değerlendirildiğinde koroner arter hastalığı %40, kronik böbrek hastalığı %89, periferik arter hastalığı %61, nöropati %78 ve retinopati ise %77 olarak saptandı. 
Wagner-Meggitt sınıflaması evreleri ile diyabetin makro ve mikrovasküler komplikasyonlarını karşılaştırdığımız çalışmamızda; periferik arter hastalığı ile Wagner-Meggitt sınıflaması evreleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı (p=0,002). Ayrıca Wagner-Meggitt sınıflaması evre 4 ve üzeri ile periferik arter hastalığı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptandı (p=0,001) ve evre 4-5 gurbunda yer alan hastalarda diyabetin makro ve mikrovasküler komplikasyonlarının daha yüksek oranda olduğu görüldü. 
Sonuç olarak; Wagner-Meggitt sınıflaması ile periferik arter hastalığı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptamamıza rağmen, hastaların diğer diyabetik mikrovasküler ve makrovasküler komplikasyonları arasında anlamlı ilişki saptamadık. Diyabetik ayak ülseri gelişiminde ve progresyonunda periferik arter hastalığının önemini kanıtladık. Diyabetik ayak ülseri gelişimini ve progresyonunu önlemek için diyabetik hastaların periferik arter hastalığı açısından sorgulanması, tetkik edilmesi ve tedavsinin erken aşamada başlanması kanaatindeyiz.

Abstract:
Many risk factors are present for forming of diabetic foot ulcers. Most important risk factors are diabetic neuropathy and peripheral artery diseases. 
In our study, 100 patients (81 men and 19 women) with type 1 and type 2 diabetes mellitus, who are followed by Trakya University internal medicine, endocrinology and metabolism diseases, infectious diseases, orthopedics, plastic and reconstructive surgery departments, are included. All patients in our study have different stages of diabetic foot complications according to Wagner-Meggitt classification. 
Most of our patient group was men; diagnosed as type 2 diabetes mellitus, insulin using, 50 years and more aged and mean diabetes disease time was 10 years and more. When we looked at micro and macrovascular complications of our patient group who have different stages of diabetic foot complications according to Wagner-Meggitt classification we found their percentages as coronary artery disease %40, chronic renal disease %89, peripheral artery disease %61, neuropathy %78 and retinopathy %77.
In our study when we compare the stages of Wagner-Meggitt classification with micro and macrovascular complications of diabetes, a significant relationship between peripheral artery disease and Wagner-Meggitt classification stages was detected (p=0,002). Furthermore it is detected that a significant relationship between peripheral artery disease and Wagner-Meggitt stage 4-5 group (p=0,001). Also diabetic micro and macrovascular complications were present in stage 4-5 group patients in a high rate. 
As a result even if we detected a statistically significant relationship between peripheral artery disease and Wagner-Meggitt classification stages we couldn't find a relationship between other diabetic microvascular and macrovascular complications. We proved the importance of peripheral artery disease in formation and progression of diabetic foot ulcers. We think that it is important to ask, evaluate and treat peripheral artery disease to prevent diabetic foot ulcer formation and progression.