Orta Anadolu Orta Demir Çağı boyalı çanak çömleğindeki figüratif bezemeler
Figurative decorations on painted pottery of Middle Iron Age in Central Anatolia
Yazar: DENİZ TAMER
Danışman: DOÇ. DR. S. YÜCEL ŞENYURT
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Anadolu = Anatolia ; Demir Çağı = Iron Age ; Orta Anadolu bölgesi = Central Anatolian region ; Orta Demir Çağı = Middle Iron Age ; Seramik kaplar = Ceramic pots ; Seramikler = Ceramics ; Süslemeler = Ornamentations ; Çanak = Pottery ; Çömlek = Pot

Özet:
Orta Anadolu'da Orta Demir Çağı sanat faaliyetlerinin oluşumunda esas unsur olarak düşünülen Frigler'in M.Ö. 12 yüzyılda Asur sınırında ortaya çıkan ve Asur Kaynaklarında sıkça bahsedilen Muşkilerle akraba oldukları tartışılmaktadır. Frigler'in doğu kolu durumundaki Muşkiler'in Asur Baskısı nedeniyle M.Ö. 9 yüzyılda Anadolu'nun içlerine gelip yerleştikleri ve burada bir kültür meydana getirdikleri tarihi kaynaklardan anlaşılmakta buna karşın Frigler'den doğulu komşuları tarafından bahsedilmemesi bu uygarlığın doğuda Muşki batıda Frig olarak tanındıkları tarihi vesikalardan anlaşılmaktadır.M.Ö 9. yüzyıldan itibaren Kızılırmak kavsinin doğusundaki merkezlerde geomerik motifli ve silüet tekniğinde süslenmiş seramikler görülmekte olup Kızılırmak kavsinin batısında yer alan merkezlerde ise öncelikle geometrik daha sonra ise Linear Stilde süslenmiş seramikler görülmektedir dolayısıyla Orta Anadolu Orta Demir Çağı seramiğinde iki ayrı üslup gelişmiştir. Bunun nedenini daha çok iki bölge arasındaki etnik farklılıklar, bu etnik grupların gelenekleri ve ayrıca kültürel etkileşimde bulundukları coğrafyaların sanat anlayışında aramak gerekmektedir.Temelini yakın doğu kültüründen almış bu uygarlık sanatsal alandaki üstünlüğü ve coğrafyası gereği doğu batı arasında bir köprü kurmuş ve batı dünyasının Oryantalizan döneme geçişinde rol oynamıştır.Anahtar Sözcükler:FrigMuşkiÇanak ÇömlekOrta Demir ÇağıSilüet TekniğiLinear Stil

Abstract:
It has been discussed that the Phrygians, thought to be the main factor in the formation of the art activities in the Middle Iron Age, are whether relatives with Mushkis emerged on the borders of Assyria in 12. century BC and mentioned often in Assyrian sources. It is understood from the historical sources that Mushkis, the eastern branch of the Phrygians, came and settled in the interior of Anatolia in 9. century BC due to the pressure of the Assyrian and brought about a culture, on the other hand, it is also understood from the historical records that this civilization was known as Mushki in the east, and as Phrygians in the west as they were not mentioned by their eastern neighbors.From 9. century B.C. onwards, the ceramics ornamented in silhouette technique with geometrical designs have been seen in the centers on the east curves of Kızılırmak, while primarily, the ceramics ornamented geometrically, later the ceramics ornamented in linear style have been seen in the centers on the west curves of Kızılırmak. Therefore two different genres in the Middle Iron Age were developed in Central Anatolia. The reason is to be sought in cultural and ethnical diversities between these two regions as well in artistic conception of their geography where they culturally interact.This civilization which has taken its basis from near Eastern culture acted as a bridge role between East and West thanks to its location and predominance in the field of art and played an important role in the transition of the Western world to the Orientalizan period.Key Words:PhrygMushkiPotteryMiddle İron AgeSilhouette TechniqueLinear Style