Rüya yoluyla gerçekleşen dini tecrübe olayları üzerine bir araştırma
A research on religious experience reilazed that through dreams
Yazar: SÜMEYRA SARI
Danışman: PROF. DR. HAYATİ HÖKELEKLİ
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Din psikolojisi = Religious psychology ; Dindarlık = Religiousness ; Dini tecrübe = Religious experience ; Rüya = Dream

Özet:
İnananı bu dünyanın ötesinde güçlü bir hakikat ile irtibatlı kılan farklı şiddet ve yoğunluklara sahip içsel dini yaşantılar olarak tanımlanan dini tecrübe, din psikolojisinin temel araştırma konularından biridir. Bireysel dindarlığın kökü ve merkezi bilinçaltının mistik hallerinde gizlidir. Bilinçaltının bir takım sembollerle kendini gösterdiği rüyalar ise bireyin tanrı ile olan ilişkisine yön veren etkileri ile dini tecrübeyi tetikleyici bir unsur olarak karşımıza çıktığı gibi, bizzat dini tecrübenin tezahür ettiği mekân olarak da karşımıza çıkmaktadır.
Çalışmamız teorik ve alan araştırması olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde dini tecrübe ve rüya hakkında genel bilgi verilmiş, ikinci bölümde ise mülakat yöntemiyle, rüya yoluyla dini tecrübe yaşamış, farklı yaş gruplarına mensup kırk yetişkin birey ile alan araştırması yapılmıştır. Rüya yoluyla elde edilen dini tecrübenin bireyin dindarlığını nasıl etkilediği tespit edilmeye çalışılmıştır.
Yapılan görüşmeler neticesinde rüya yoluyla gerçekleşen dini tecrübe olaylarının bireyin dindarlığı üzerinde olumlu bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Bu olumlu etki hem aşkın varlık ile kurulan duygusal ilişkinin yoğunluğunun artması şeklinde hem de bireylerin ibadet etme sıklığının artması şeklinde kendini göstermektedir. Hem duygusal hem de davranışsal boyutta tezahür eden bu etki bireylerin öznel dindarlık algılarında belirgin bir değişim meydana getirmiştir.

Abstract:
Religious experience which is defined as an inner religious practice with different intensities and degrees that connects the believer with a powerful truth beyond this world is one of the main study subjects of psychology of religion. The root and the center of individual religiousness are hidden in the mystic aspects of subconscious
The dreams that subconscious reveals itself with certain symbols is both a factor triggering religious experience through its effects that lead the relation between individual and God and they are also the place that religious experience itself come into existence.
Our study is composed of two parts as theory and field research. In the first part, a general information on dreams and religious experiences is provided and in the second part a field research is made through making interviews with fourty adults of different age groups who have experienced religious experience. It was aimed to determine how a religious experience gained through dreams affects a person's religiousness.
As a result of the interviews  made, it was found that religious experience acquired through dreams has a positive effect on person's religiousness. This positive effect comes into existence both as an increase in the intensity of emotional relation to omnipotent creature and as an increase in frequency of worship. This effect which appears at both behavioral and emotional levels creates a considerable change on indiviuals' personal perception of religiousness.