Kadın eğitim yöneticilerinin iletişim sürecinde yaşadıkları çatışmalar üzerine nitel bir çalışma
A qualitative study on the conflicts experienced by female education administrators during the communication process
Yazar: HİLAL LAFVERMEZ
Danışman: DOÇ. DR. ZEHRA KESER ÖZMANTAR
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Eğitim örgütlerini hedeflerine ulaştırmada sorumlu olan yöneticiler, görevleri
kapsamında yönetim sürecini en iyi şekilde ilerletmeli ve geliştirmelidirler. Bunları
gerçekleştirirken, yönetsel sürecin bir basamağı olan iletişimde etkili ve yetkin
olmalıdırlar. Toplumsal yaşamın pek çok alanında etkin olan kadınlar, eğitim
kurumlarında da eğitim yöneticisi rolüyle yönetim koltuğunda bulunarak, kurumu
belirlenen hedeflere ulaştırmaya çalışmaktadırlar. Bu yolculuklarında, çeşitli
zorluklarla karşılaşarak, iletişimde oldukları bireylerle farklı nedenlerden kaynaklı
birtakım çatışmalar yaşadıkları bilinmektedir. Araştırmada, eğitim kurumlarında
yönetim görevinde bulunan kadınların, görevleri esnasında karşılaştıkları çatışmaların
nedenleri, iletişim süreci özelinde derinlemesine incelenmiştir. Bu bağlamda
araştırmanın yöneticilere, özellikle kadın müdür ve müdür yardımcılarına, çatışma
yönetimi, etkili örgüt yönetimi ve kişiler arası iletişimde başarılı olmalarında katkı
sağlayacağı, sorunları hakkında farkındalık yaratacağı düşünülmektedir. Nitel
araştırma yöntemlerinden fenomenoloji araştırma deseniyle hazırlanan çalışmanın,
çalışma grubunu Millî Eğitim Bakanlığına bağlı çeşitli okullarda görev yapan kadın
yöneticiler oluşturmaktadır. Çalışma grubu ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenerek,
en az iki yıllık idarecilik deneyimi olan beş kadın müdür ve beş kadın müdür
yardımcısından oluşmaktadır. Araştırmada veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler
yapılarak toplanmıştır. Kadın yöneticilerden elde edilen veriler, içerik analiz yöntemi
ile analiz edilmiştir. Katılımcı görüşlerinin analizi sonucunda kadın yöneticilerin
çatışmaları en fazla gönderici ve alıcı kaynaklı kişilik özelliklerinden, en az geri
bildirim kaynaklı nedenlerden yaşadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca kadın
yöneticilerin, çatışmalardan duyuşsal ve bilişsel anlamda olumsuz etkilendikleri
görülürken, kişisel gelişim ve mesleki düzeyde olumlu yansımaları olduğu sonucuna
ulaşılmıştır. Buna bağlı olarak çatışma nedenlerinin tespit edilmesinin, yöneticilerin
yönetimsel ve iletişimsel süreçlerine katkı sağlayacağı görülmüştür. Araştırmanın
çalışma grubuna veli ve öğretmenler de eklenerek araştırma zenginleştirilebilir.
Anahtar Sözcükler: İletişim, Kadın eğitim yöneticisi, Çatışma nedenleri

Abstract:
Managers who are responsible for helping educational organizations achieve
their goals must advance and develop the management process in the best possible
way within the scope of their duties. While doing these, they must be effective and
competent in communication, which is a step of the managerial process. Women,
who are active in many areas of social life, are also in the management chair in
educational institutions as educational administrators, trying to help the institution
achieve the set goals. It is known that during their journey, they encountered various
difficulties and experienced some conflicts with the individuals they communicated
with for different reasons. In the research, the reasons for the conflicts encountered
by women in management positions in educational institutions during their duties
were examined in depth, specifically in the communication process. In this context, it
is thought that the research will contribute to managers, especially female managers
and assistant managers, in being successful in conflict management, effective
organizational management and interpersonal communication, and will raise
awareness about their problems. The study group, which was prepared with the
phenomenology research pattern, one of the qualitative research methods, consists of
female administrators working in various schools affiliated with the Ministry of
National Education. The working group was determined by criterion sampling
method and consists of five female principals and five female assistant principals
with at least two years of administrative experience. In the study, data were collected
by semi-structured interviews. The data obtained from female managers was
analyzed using the content analysis method. As a result of the analysis of participant
opinions, it was concluded that female managers experienced conflicts mostly due to
sender and receiver-related personality traits and least due to feedback-related
reasons. In addition, while it was observed that female managers were negatively
affected by conflicts in an affective and cognitive sense, it was concluded that they
had positive reflections on personal development and professional level.
Accordingly, it has been observed that identifying the causes of conflict will
contribute to the managerial and communication processes of managers. The
research can be enriched by adding parents and teachers to the study group.
Keywords: Communication, Woman education administrators, Causes of conflict