Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Endokrinoloji Polikliniği'ne başvuran 7-11 yaş grubu çocukların beslenme durumlarının saptanması
Determining of nutritional status of 7-11 years old children who applied for Gazi University Faculty of Medicine?s Department of Pediatrical Endocrinology
Yazar: RUKİYE ÖZDEMİR BOZBULUT
Danışman: PROF. METİN SAİP SÜRÜCÜOĞLU
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics

Özet:
Bu çalışma; pediatrik endokrinoloji polikliniğine başvuran 7-11 yaş grubu çocukların beslenme alışkanlıklarının saptamak, antropometrik ölçümlerinin yapılarak büyüme gelişme geriliklerinin ve obezite durumlarını tespit etmek, çocukların beslenme alışkanlıklarının biyokimyasal parametreleri üzerine etkisini belirlemek ve halk sağlığı hizmetlerine katkıda bulunmak amacıyla planlanmıştır. Bu araştırma Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Endokrinoloji Bilim Dalı polikliniğine başvuran obezite yada büyüme-gelişme geriliği tanısı alıp tıbbi beslenme tedavisinin planlanması için diyet konsültasyonu önerilen 7-11 yaş grubu 150 kız ve 150 erkek olmak üzere 300 çocuk ile yapılmıştır. Veriler anket formu ile toplanmıştır. Anket formu, çocuklar ve aileleri hakkında genel bilgileri, beslenme alışkanlıklarını, antropometrik ölçümlerini, biyokimyasal parametreleri ve besin tüketim sıklıklarını içermektedir. Verilerin değerlendirilmesinde, SPSS 11.5 paket programı kullanılmıştır. Her soru ile ilgili mutlak ve % değerleri gösteren çizelgeler hazırlanmış ve gerekli aritmetik ortalamalar alınmıştır. Araştırmaya katılan çocukların % 81.0'ı şişmanlık, % 19.0'ı zayıflık nedeniyle polikliniğe başvurmuştur. 7,8,9,10,11 yaş grubu çocukların BKİ ortalamaları sırasıyla 20.20±5.07, 21.39±4.36, 21.39±4.79, 23.51±5.09 ve 26.28±5.79 kg/m2'dir. Çocukların BKİ' lerinin; anne sütü alma süreleri, fiziksel aktivite yapma durumları, okula geliş şekilleri, annelerinin gebelikte aldığı kilo, ailede şişman birey olması, öğün sayısı, öğün atlama durumları, yemek yenen yer, yemek yeme şekli, dışarıdan yiyecek içecek alma durumları, bilgisayar ve televizyon başında oturma sürelerine göre farklılık gösterdiği yapılan istatistiksel analizler sonucu bulunmuştur (p<0.01). Bel çevresi, kalça çevresi, bel kalça çevresi oranı, üst orta kol çevresi, triceps deri kıvrım kalınlığı ile BKİ ve vücut ağırlığı arasında anlamlı korelasyonlar saptanmıştır (p<0.001). Çalışmada sistolik kan basıncı, diyastolik kan basıncı, AKŞ, kanda insülin değeri, AST, ALT değerleri, total kolesterol, LDL kolesterol, VLDL kolesterol ve Tg değerlerinin BKİ' nden etkilenmekte olduğu bulunmuştur (p<0.01). HDL kolesterol ortalamaları üzerinde BKİ ve cinsiyetin istatistiksel olarak anlamlı etkisi saptanmamıştır (p=0.064 ve p=0.259). Çocukların bir günlük besin tüketimlerinden elde edilen sonuçlara gore % 80.0' inin enerji, % 80.7' sinin protein, % 92.4' ünün karbonhidrat, % 46.3' ünün B1 vitamini, % 58.7' sinin B2 vitamini, % 48.0' inin niasin, % 62.4' ünün C vitamini, % 79.7' sinin fosfor, % 39.4' ünün A vitamini, % 67.6' sının demir günlük önerilen alım miktarının (DRI) % 133' den fazla olduğu, % 90.6' sının posa ve % 79.6' sının kalsiyum günlük önerilen alım miktarının (DRI) % 67' den az olduğu saptanmıştır.

Abstract:
This study was planned to state the nutritional habits of 7-11 years old children who consulted polyclinic of pediatric endocrinology. Aims of the study are to determine the malnutrition and obesity conditions in the observed children, to observe the effects of the mentioned children?s nutritional habits on biochemical parameters and to plan the contributions on public health services. Observations of the study were done on 150 male and 150 female children who consulted in the mentioned pediatric clinics because of malnutrition or obesity diagnosis. Data is collected with a questionnaire form. The questionnaire form is used to gather general information about the observed children and their families, their nutritional habits, anthropometric measurements and their food consumption frequencies. The evaluation of the gathered data was done on SPSS 11.5 statistical package program. Absolute and percentage tables were prepared for each question in the questionnaire and necessary arithmetical means were taken on the mentioned tables. 81.0 % of the observed children in the study consulted the polyclinics because of obesity and 19.0 % of the rest of the children consulted depending on malnutrition. BMI means of 7,8,9,10 and 11 years old children are 20.20±5.07, 21.39±4.36, 21.39±4.79, 23.51±5.09 and 26.28±5.79 kg/m2 respectively. According to the statistical analyses, BMI of children were differentiated depending on the breast-feeding period, exercise, way of school departure, weight taken by the mothers of children during pregnancy, existence of obese people in their families, number of meals, skipping meals, places where meals are eaten, eating habits, time period passed while watching television or using computer in a day (p<0.01). BMI, weight of body, waist, hip, waist-hip ratio, upper arm circumference and triceps skinfold thickness are in good correlation with each other (p<0.01). BMI is effected with systolic blood pressure, diastolic blood pressure, AKŞ, ALT, AST, total cholesterol, LDL cholesterol, VLDL cholesterol, TG (p<0.01). The effect of HDL cholesterol on BMI is not determined according to statistical analysis (p=0.064 ve p=0.259). Food consumption percentages of the examined children according to the main elements and factors are determined. The determined rates, which are more than 133 % limit of DRI with respect to (w.r.t) the indicated elements and factors, are given as follows: 80 % w.r.t energy intake, 80.7 % w.r.t. protein, 92.4 % w.r.t. carbonhydrates, 46.3 % w.r.t. B1 vitamin, 38.7 % w.r.t. B2 vitamin, 48.0 % w.r.t. niacin, 62.4 % w.r.t. C vitamin, 79.7 % w.r.t. phosphorus and 67.6 % w.r.t. iron. Nevertheless, determined food consumption rates depending on fiber and calcium are less than 67 % of DRI limit. The percentages according to the mentioned elements are 90.6 % and 79.6 % respectively.