9 ve 12 yaş grubu öğrencilerin yönetici işlevleri ile sosyal becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An exami̇nati̇on of the relati̇onshi̇p between 9 and 12-year-old students executi̇ve functi̇ons and social skills
Yazar: ASLI SAZCI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MÜGE YUKAY YÜKSEL
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Nöropsikolojik testler = Neuropsychological tests ; Sosyal beceri = Social skill ; Yönetici işlevler = Executive functions ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu araştırma, 9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin yönetici işlev becerileri ile sosyal becerileri arasındaki ilişkileri belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu genel çerçeve içerisinde aşağıdaki soruların cevapları verilmeye çalışılmıştır:
•9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin yönetici işlev becerileri ne düzeydedir? 9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin yönetici işlev becerileri cinsiyete ve sınıfa göre farklılaşmakta mıdır? 
•9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin sosyal becerileri ne düzeydedir? 9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin sosyal becerileri cinsiyete ve sınıfa göre farklılaşmakta mıdır?
•9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin yönetici işlev becerileri ile sosyal becerileri arasında ilişki var mıdır? 9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin yönetici işlev becerileri ile sosyal becerileri arasındaki ilişki cinsiyete ve sınıfa göre farklılaşmakta mıdır?
Araştırmanın çalışma grubu İstanbul İli Kadıköy ilçesinde bulunan bir ilköğretim okulunda eğitim gören 131 öğrencidir.
Tarama yönteminin kullanıldığı araştırmada veri toplama araçları olarak, Wisconsın Kart Eşleme Testi ve Stroop Testi TBAG Formu, Okul Sosyal Davranış Ölçekleri kullanılmıştır.
Araştırmaya katılan öğrencilerden elde edilen veriler SPSS 17.0 (Sosyal Bilimler için İstatistik Programı) ve PZT Computator Programı ile analize tabi tutulmuştur.  Çözümleme ve yorumlamalarda ortalama (x), standart sapma (ss), bağımsız grup t-testi, frekans, yüzde dağılımları, Pearson çarpım moment korelasyon katsayısı, Fisher's Z testi gibi istatistiksel teknikler kullanılmıştır.
Bu araştırmadan elde edilen istatistiksel değerlendirmeler sonucunda 9 ve 12 yaş grubu öğrencilerin yönetici işlev becerilerinin cinsiyete ve sınıf düzeyine göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Yönetici işlevlerden perseverasyon ve bozucu etkiye direnç düzeylerinin cinsiyete göre farklılaştığı, bu farklılığın kızların lehine gerçekleştiği belirlenmiştir.
Araştırmadan elde edilen bulgular değerlendirildiğinde 9 ve 12 yaş grubu öğrencilerin sosyal beceri düzeylerinin cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenlerine göre farklılaştığı tespit edilmiştir. Sonuçlar cinsiyet değişkeni açısından değerlendirildiğinde; kız ve erkek çocukların, sosyal yeterlilik düzeylerinin, olumsuz sosyal davranış gösterme ve olumlu sosyal davranışlar gösterme düzeylerinin anlamlı bir şekilde farklı olduğu ve bu farkın kız çocukları lehine olduğu bulunmuştur. Öğrenim görülen sınıf düzeyine göre farklılık incelendiğinde; 4. sınıf öğrencilerinin daha fazla olumlu sosyal davranış gösterdikleri, olumsuz sosyal davranış gösterme düzeyinin ise sınıf değişkenine göre farklılaşmadığı belirlenmiştir. 
Araştırmanın üçüncü sorusunda; 9 ve 12 yaş grubu öğrencilerinin yönetici işlev becerileri ile sosyal becerileri arasında ilişki olup olmadığı ve bu ilişkinin cinsiyete ve sınıf düzeyine göre farklılaşıp farklılaşmadığı sorusuna cevap aranmıştır. Çocukların perseverasyon düzeyleri ile bozucu etkiye direnç puanları ile OSDÖ toplam puanları arasında negatif yönde anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Çocukların perseverasyon ile bozucu etkiye direnç düzeyleri artıkça olumlu sosyal davranışlarının azaldığı söylenebilir. Kavramsallaştırma/ irdeleme düzeyleri ile OSDÖ toplam puanları arasında pozitif yönde bir ilişki olduğu bulunmuştur. Çocukların kavramsallaştırma/ irdeleme düzeyleri artıkça olumlu yönde sosyal davranış düzeyleri de artmaktadır. Bozucu etkiye direnç puanları ile olumsuz sosyal davranış puanları arasında ise pozitif yönde bir ilişki olduğu bulunmuştur. Bozucu etkiye direnç puanları artıkça olumsuz sosyal davranış puanları da artmaktadır. Çocukların yönetici işlev becerileri ile sosyal becerileri arasındaki ilişkinin cinsiyetlerine göre farklılaştığını ancak sınıf düzeyine göre farklılaşmadığı belirlenmiştir. Kız çocuklarının kavramsallaştırma/ irdeleme ile olumsuz sosyal davranışlar arasında negatif yönde bir ilişki varken, erkek çocuklarında bu pozitif yönde bir ilişki olarak ortaya çıkmaktadır.



Anahtar Kelimeler: Yönetici işlevler, sosyal beceri, nöropsikolojik testler

Abstract:
This study aims to determine the relationship between executive functions and social skills of students aged 9 and 12. In this general framework, the study tries to answer the following questions:
•What is the level of executive function among students between ages 9 and 12? Do those skills differentiate according to gender and grade?
•What is the level of social skills among students between ages 9 and 12? Do those skills differentiate according to gender and grade?
•Is there a relationship between the executive functions and social skills of 9 and 12-year-old students and does this relationship vary based on the levels of gender and grade?
The population of the present study intended to explore the relationship between executive functions and social skills includes 9 and 12-year-old students attending schools in the İstanbul Province. The sample of the study includes 131 students attending to a primary school in the Kadıköy district of the İstanbul Province.
In the present research study in which a survey method was applied, the Wisconsin Card Sorting Test, Stroop Test-TBAG Form, School Social Behavioral Scale and Personal Information Form were used as data collection instruments.
Collected data is analysed using SPSS 17.0 and PZT software. Mean (x), standard variation, independent group t-test, frequency, percentage distribution, Pearson multiplier moment correlation coefficent, Fisher's Z test are used as statistical techniques.
According to statistical analysis, it was found that among the executive functions of 9 and 12-year-old students, their levels of perseveration and resistance to interfering effect vary depending on their gender and grade. Among executive functions, their levels of perseveration and resistance to interfering effect vary depending on gender in favor of girls.
It was found that 9 and 12-year-old students levels of social competence, anti social behaviors and general social skills show variations depending on their gender variable. Girls and boys' levels of social competence, exhibiting anti social behaviors, exhibiting positive social behaviors are significantly different, and this difference is in favor of girls. Also, it was found that 9 and 12-year-old students levels of social competence and general social skill vary depending on the grade these students are in, and this difference is in favor of fourth graders. In the fourth and seventh graders' levels of exhibiting anti social behaviors, no significant difference is found.
On the third question of the study, a negative significant relationship was found between children's levels of perseveration and their total scores in the SSBS. As children's levels of perseveration increased, their positive social behaviors decreased. A positive significant relationship was found between the conceptualization/inquiry levels of the children and their total SSBS scores. As their conceptualization/inquiry levels increased, their levels of positive social behaviors similarly increased. It was also found that there is a negative significant relationship between children's scores of resistance to interfering effect and social competence scores. As their scores of resistance to interfering effect increased, their social competence levels decreased. On the other hand, a positive significant relationship was found between children's resistance to interfering effect scores and their anti social behavior scores. As the resistance to interfering effect scores of the children increased, their anti social behavior scores also increased. The gender variable caused a significant difference only in the relationship between conceptualization/inquiry and anti social behavior, while negative relationship was found between the scores of girls in the conceptualization/inquiry dimension and their anti social behavior, this relationship was found to be positive for boys.



Key Words: Executive functions, social skills, neuropsychological tests