Sosyo-bilimsel tartışma destekli fen etkinliklerinin 8. sınıf öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynakları ile ilgili farkındalıkları ve içerik bilgisi gelişimine etkisinin incelenmesi
Investigating the effects of science activities based on socio-scientific argumentation on the promotion of awareness and content knowledge of renewable energy sources in 8th grade students
Yazar: GÜLSÜM YASEMİN ŞAHİNTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHTAP YURDATAPAN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme = Argumentation based science learning ; Farkındalık = Awareness ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Fen bilgisi öğretimi = Science teaching ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Sosyobilimsel konular = Soscioscientific issues ; Yenilenebilir enerji kaynakları = Renewable energy resources

Özet:
Bu araştırmada "Sosyo - bilimsel tartışma destekli fen etkinliklerinin 8. sınıf öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynakları ile ilgili farkındalıklarının gelişimine, içerik bilgisinin gelişimine etkisi ve öğrencilerin sosyo-bilimsel tartışmaya ilişkin görüşleri nasıldır?" sorusuna cevap aranmıştır. 
Araştırma İstanbul ili, Sultanbeyli ilçesindeki sosyo ekonomik durumu düşük bölgesindeki bir devlet okulunun 8.sınıf öğrencileri ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu okulun 8/A sınıfında okuyan 37 öğrenci ile 8/B sınıfında okuyan 37 toplam 74 öğrenci oluşturmaktadır. Bu iki sınıftan tesadüfi olarak seçim yapılmış ve 8/A sınıfının deney grubu, 8/B sınıfının kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Veri toplama aracı olarak geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının yapıldığı "Yenilenebilir Enerji Farkındalık Testi", "Yenilenebilir Enerji Bilgi Testi", "Sosyo-Bilimsel Tartışma Görüş Anketi" ve " Öğrenci Etkinlik Kağıtları" kullanılmıştır.
"Yenilenebilir Enerji Kaynakları" konusu deney ve kontrol gruplarına toplam 4 hafta (16 ders saati) boyunca işlenmiştir. Deney grubunda uygulamaya, çalışma süresine dahil edilmeyen Dershane Seçimi" adlı etkinlik ile başlanmıştır. "Dershane Seçimi" farklı avantaj ve dezavantajları olan A ve B dershanelerinin seçimi konusundadır. Bu etkinliklerle beraber öğrencilerin iddia, veri, gerekçe, destekleme, çürütme, niteleyici kavramlarını tanımaları sağlanmıştır. Böylece ilk hafta yapılan etkinlik sosyo-bilimsel tartışma sürecine aşina olmalarını sağlamış hem de grup çalışmasına alışma niteliğinde olmuştur. Bu çalışmanın yapıldığı hafta toplam uygulama süresine katılmamıştır (Yeşiloğlu, 2007, s.84), Deney grubu konuları sunumlar ve sosyo-bilimsel tartışmaya dayalı etkinlikler ile işlenmiştir. Kontrol grubunda ise ders müfredatına bağlı kalınarak yapılandırmacı yaklaşım kullanılarak ders işlenmiştir. 
Uygulamaya başlamadan önce deney ve kontrol gruplarına "Yenilenebilir Enerji Farkındalık Testi", "Yenilenebilir Enerji Bilgi Testi" ön test olarak uygulanmıştır. Uygulama sonunda deney ve kontrol grubuna "Yenilenebilir Enerji Farkındalık Testi", "Yenilenebilir Enerji Bilgi Testi" son test olarak uygulanmıştır. "Öğrenci Etkinlik Kağıtları" sadece deney grubu öğrencilerine etkinlikler sırasında uygulanmıştır. Öğrencilerin farkındalıklarının ve içerik bilgilerinin gelişimleri incelenmiştir. "Sosyo-Bilimsel Tartışma Görüş Anketi"  çalışma sonunda sadece deney grubuna uygulanmıştır.  Bu anket ile deney grubunun süreç içerisinde sosyo-bilimsel tartışma yöntemi ile ilgili gelişen görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Ön test ve son testlerin uygulandığı bu saatler çalışma kapsamına dahil edilmemiştir.
Araştırmada " Yenilenebilir Enerji Farkındalık Testi" nden elde edilen nicel veriler SPSS- 16 paket programında analiz edilmiştir. "Yenilenebilir Enerji Bilgi Testi", "Sosyo-Bilimsel Tartışma Görüş Anketi" ve "Öğrenci Etkinlik Kağıtları" ndan elde edilen nitel veriler ise betimsel olarak analiz edilmiştir. Yapılan analizler sonucu şu sonuçlar çıkarılmıştır.
Sosyo-bilimsel tartışma destekli fen etkinlikleri ile ders işlenen deney grubu ile ; yapılandırmacı yaklaşım ile ders işlenen kontrol grubu yenilenebilir enerji kaynakları farkındalıkları arasında eğitim sonunda anlamlı fark tespit edilmiştir. 
Sosyo-bilimsel tartışma destekli fen etkinlikleri ile ders işlenmesi öğrencilerin yenilenebilir enerji kaynakları konusundaki içerik bilgilerini yapılandırmacı yaklaşım ve sunuş yönteminden daha çok artırmıştır.
Sosyo-bilimsel tartışma destekli fen etkinlikleri uygulanan grubun sosyo-bilimsel tartışmaya ilişkin görüşleri olumlu gelişim göstermiştir.


Anahtar Kelimeler: Sosyo-bilimsel Konular, Bilimsel Tartışma(Argümantasyon), Fen Eğitimi, Yenilenebilir Enerji Kaynakları.

Abstract:
In this research, an answer was seeked to the question: 'What are the effects of science activities based on socio-scientific argumentation on the promotion of awareness and content knowledge of renewable energy sources in 8th grade students and what are the opinions of students about the socio-scientific argumentation?'
Research was conducted in Sultanbeyli province in Istanbul, in a state elemantary school which is located in a socio-economically poor region with 8th grade students. The research involved 74 students- 37 from 8/A class and 37 from 8/B class. A random selection was made to determine the control and experiment groups and 8/A class was defined as the experiment group while 8/B was defined as the control group. 
"Renewable Energy Awareness Test", "Renewable Energy Knowledge Test", "Student Activity Sheets", and "Socio-Scientific Argumentation Opinion Survey" whose validity and reliability analyses had been made were used as data collection tools. "Renewable Energy Sources" subject was covered in class throughout 4 weeks (16 class hours) in both the experiment and the control group. The study was started with the activity called "Prep School Choosing" which was not included in the study period. The "Prep School choosing" is about the selection of prep schools A and B, which have different advantages and disadvantages. With this activity, the students were introduced with the concepts such as "claim", "data", "warrant", "rebuttal". Thus, through the activity conducted during the first week, the students' acquintance to the socio-scientific argumentation process was ensured, while they got used to the group working. The week, during which this activity was conducted, was not included into the total time of the study. The subjects in the experiment group were covered with presentations and activities based on socio-scientific argumentation following presentations. In the control group, they were covered with a constructivist approach totally depending on the curriculum. 
Before starting the study, "Renewable Energy Awareness Test", "Renewable Energy Knowledge Test", and "Socio-Scientific Argumentation Opinion Survey" were given as a pre-test to both the experiment and the control groups. At the end of the study, "Renewable Energy Awareness Test" and " Renewable Energy Knowledge Test" were given as a post-test to both groups. "Student Activity Sheets" were given only to the experimental group students during the activities. The promotion of students' awareness and content knowledge were analysed. "Socio- Scientific Argumentation Opinion Survey" was also given as a post-test to the experiment group. In this survey, it was aimed to determine the experiment-group-students' opinions, which promoted throughout the process, about scientific argumentation method. The lessons during which pre-tests and post-tests had been given were not included in study period.
The quantitative data which had been obtained from "Renewable Energy Awareness Test" were analysed in SPSS-16 programme. The qualitative data gathered from "Renewable Energy Knowledge Test", "Socio-Scientific Argumentation Opinion Survey", and  "Student Activity Sheets"  were descriptively analysed. The analyses demonstrated these results below:
At the end of the  study, a significant difference was found between the experiment group in which the subjects had been covered with science activities based on socio-scientific argumentation and the control group in which the subjects had been covered with constructivist approach.
Using science activities based on socio-scientific argumentation improved the content knowledge of the students about renewable energy sources more than the usage of constructivist approach did.
Positive opinions about socio-scientific argumentation promoted in the students in the group to which science activities based on socio-scientific argumentation were given.



Keywords: Socio-scientific Subjects, Scientific Argumentation, Science Education, Renewable Energy Sources.