Acil servise jeneralize-konvulsiv epileptik nöbet ile başvuran hastaların postiktal durum sürelerini ve status epileptikusa gidişi etkileyen faktörlerin analizi
Analysis of postictal periods and factors influencing the progression to status epilepticus in patients presenting to the emergency department with generalized-convulsive epileptic seizures
Yazar: İHSAN DENGİZ
Danışman: DOÇ. DR. SELEN ACEHAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Şehir Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı acil servise jeneralize-konvülziv epileptik (JKE)
nöbet ve/veya nöbet sonrası postiktal durum ile başvuran veya acil serviste JKE
nöbet geçiren hastalarda status epileptikusa (SE) gidişi ön gören faktörlerin analiz
edilmesidir.
Materyal ve Metod: Çalışmaya 01 Ocak 2023 ve 31 Ekim 2023 tarihleri
arasında acil servise JKE nöbet ve/veya nöbet sonrası postiktal durum ile başvuran
veya acil serviste JKE nöbet geçiren ve verilerine tam olarak ulaşılabilen 18 yaş üstü
157 epilepsi hastası dahil edildi. Çalışmaya dâhil edilen hastaların demografik
özellikleri, vital bulguları, ek hastalıkları, kullandıkları antiepileptik ilaçlar,
predispozan faktörler, travma varlığı, acilde kullanılan antiepileptik ilaçlar, postiktal
süre, takip süresi, takiplerinde yeniden nöbet varlığı ve hastane içi sonlanımları kayıt
altına alındı. Hastalardan acil servis başvuru anında hemogram, biyokimya ve kan
gazı parametrelerine ek olarak kullandıkları antiepileptik ilaçların düzeyleri de alındı.
Takiplerinin 2. Saatindeki kan gazı parametreleri yeniden alındı ve veri formuna
kaydedildi.
Bulgular: Çalışmaya alınan hastalar SE (+) ve (-) hastalar olarak
gruplandırıldı. Çalışmamızdaki hastaların %26,7'si (n:42) SE (+) hasta idi. Cinsiyet
(p=0,143) ve yaş ortalaması (p=0,543) ile SE varlığı arasında istatiksel olarak
anlamlı fark izlenmedi. SE (+) hastaların %81'i monoterapi, SE (-) %36,5'inin ise
politerapi aldığı aldığı tespit edildi (p=0,037). Hastaların demografik verileri ve
laboratuvar parametrelerinin SE varlığı ile ilişkisi için yapılan analizlerde son bir
hafta içerisinde nöbet varlığı (OR: 17,15, 95% CI: 1,322-222,505, p=0,030), laktat2
(OR: 2,055, 95% CI: 1,367-3,090, p=0,001), nötrofil (OR: 1,758, 95% CI: 11,012-
3,054, p=0.045) laktat0 (OR: 1,520, 95% CI: 1,030-1,283, p=0,006), nabız yükseliği
(OR: 1,150, 95% CI: 1,030-1,283, p=0,013) ve lökosit (OR: 0,469, 95% CI: 0,254-
0,868, p=0,016) değerleri SE varlığının bağımsız öngörücüleri idi. Yapılan ROC
analizinde eğri altındaki alan ile belirlenen prediktif değerler arasında en yüksek
öngörme gücünün laktat0 değerinin (AUC: 0,908, %95 GA 0.860-0.955, p<0.001)
olduğu belirlendi. Laktat0 için cut-off değeri 7,15 mmol/L alınması durumunda
sensitivitenin %83,3 ve spesifitenin %80 olduğu tespit edildi. Laktat0 değerinden
sonra en yüksek AUC değeri; Laktat2 değerinin (AUC: 0,902, %95 GA 0.835-0.969,
p<0,001) olup, SE varlığını tahmin etme gücünde cut-off değeri 3,66 mmol/L olarak
alındığında sensitivite %81 spesifite ise %91,3 olarak saptandı. Postiktal süre ile
Laktat0 (r=0,663; p<0,001) ve Laktat2 (r=0,626; p<0,001) arasında istatistiksel
olarak anlamlı ve orta düzeyde bir korelasyon tespit edildi.
Sonuç: Çalışma verilerine göre JKE nöbet geçiren hastalarda status
epielptikusa gidişin göstergesi olarak hiçbir biyomarker başvuru laktat seviyesinden
daha üstün değildi. Acil servis başvurusunda alınan laktat seviyelerinde dikkate
değer bir yükselme varlığı klinisyeni status epileptikus açısından uyarmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Acil servis, laktat, laktat klirensi, postiktal süre, status
epileptikus

Abstract:
Objective: The aim of this study is to analyze factors predicting the
progression to status epilepticus (SE) in patients who present to the emergency
department (ED) with generalized-convulsive epileptic (GCE) seizures and/or
postictal states, or those experiencing GCE seizures in the ED.
Materials and Methods: Between January 1, 2023, and October 31, 2023, a
total of 157 epilepsy patients aged 18 and above, who presented to the ED with GCE
seizures and/or postictal states or experienced GCE seizures in the ED, and whose
data could be fully accessed, were included in the study. The demographic
characteristics, vital signs, comorbidities, antiepileptic medications used,
predisposing factors, presence of trauma, antiepileptic drugs used in the ED, postictal
duration, follow-up duration, recurrence of seizures during follow-up, and in-hospital
outcomes of the patients included in the study were recorded. At the time of ED
admission, in addition to complete blood count, biochemistry, and blood gas
parameters, the levels of antiepileptic drugs used by the patients were also collected.
Blood gas parameters at the 2nd hour of follow-up were re-collected and documented
in the data form.
Results: In this study, patients were classified into two groups: those with
Status Epilepticus (SE (+)) and those without SE (SE (-)). In this study, 26.7% of the
patients (n: 42) were identified as SE (+). No statistically significant differences were
observed between the presence of SE and gender (p=0.143) or mean age (p=0.543).
It was determined that 81% of SE (+) patients were on monotherapy, while 36.5% of
SE (-) patients were on polytherapy (p=0.037). In the analyses of the relationship
between patients' demographic data and laboratory parameters with the presence of
SE, it was found that the presence of seizures in the last week (OR: 17.15, 95% CI:
1.322-222.505, p=0.030), lactate2 (OR: 2.055, 95% CI: 1.367-3.090, p=0.001),
neutrophils (OR: 1.758, 95% CI: 11.012-3.054, p=0.045), lactate0 (OR: 1.520, 95%
CI: 1.030-1.283, p=0.006), elevated heart rate (OR: 1.150, 95% CI: 1.030-1.283,
p=0.013), and leukocyte count (OR: 0.469, 95% CI: 0.254-0.868, p=0.016) were
independent predictors of the presence of SE. The ROC analysis revealed that the
area under the curve (AUC) for lactate0 had the highest predictive power among the
determined values, with an AUC of 0.908 (95% CI: 0.860-0.955, p<0.001). It was
determined that a cut-off value of 7.15 mmol/L for lactate0 resulted in a sensitivity of
83.3% and specificity of 80%. Following lactate0, the next highest AUC value was
for lactate2 (AUC: 0.902, 95% CI: 0.835-0.969, p<0.001). When a cut-off value of
3.66 mmol/L was used for lactate2 to predict the presence of status epilepticus,
sensitivity was determined to be 81%, and specificity was 91.3%. Statistically
significant and moderate correlations were found between postictal duration and
lactate0 (r=0.663; p<0.001) as well as lactate2 (r=0.626; p<0.001).
Conclusions: According to this study data, no biomarker was found to be
superior to the baseline lactate level as an indicator of the progression to status
epilepticus in patients experiencing generalized-convulsive epileptic seizures. The
presence of a significant elevation in lactate levels obtained at the emergency
department admission should alert the clinician to consider status epilepticus.
Keywords: Emergency department, lactate, lactate clearance, postictal duration,
status epilepticus