Avrupa Birliği ve Türkiye'de kolluğun sivil gözetimi ve mülki idare
Civilian oversight of security forces and territorial administration in Turkey and in the EU
Yazar: MAHMUT ŞENER
Danışman: PROF. DR. ÖNDER KUTLU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Gözetim = Surveillance ; Jandarma = Gendarmerie ; Kolluk = Law enforcement ; Kolluk hizmetleri = Police services ; Mülki idareler = Civil government ; Mülki idari amirler = Governars at the provincial level ; Polis = Police ; Sivil gözetim = Civilian oversight ; Türkiye = Turkey

Özet:
Toplumda iç güvenliğin ve huzurun sağlanmasından sorumlu olan kolluk birimleri (polis, jandarma) faaliyetlerini yürütürken geniş yetkiler kullanabilmektedir. Bunlardan bazıları olan arama, yakalama, zor kullanma, el koyma vb. yetkiler kişilerin hak ve özgürlüklerini sınırlayabilmektedir. Bu yetkiyi kötüye kullananlarla ilgili gerekli cezayı verecek ve vatandaşları koruyacak mekanizmaların kurulması önemlidir. Yasama, yürütme, yargı organlarının denetimleri, kolluk makamı olan mülki idare amirlerinin denetimi, bağımsız ve tarafsız olarak gözetim sağlayan kurul ya da komisyonlar gibi bağımsız şikayet mekanizmaları kamu güvenilirliğinin temel dayanağıdır. 
Türkiye'de de sivil gözetim konusunda özellikle 2005 yılındaki Katılım Ortaklık Belgesi sonrasında çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Avrupa Komisyonu tarafından finans edilen İç Güvenlik Sektörünün Sivil Gözetiminin Geliştirilmesi Projesi bu çalışmaların önemli olanlarından biridir. Üçüncü aşaması devam eden Proje'nin katkısıyla sadece kolluk birimleri hakkındaki şikayetleri ele alan Kolluk Gözetim Komisyonu kurulmuştur. 
Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışmada güvenlik kavramı, kolluk teşkilatı, kolluk makamı olarak mülki idare amirlerinin sivil gözetimine değinilmiş ve sivil gözetimin neden önemli olduğu, Türkiye'de sivil gözetim diğer ülke örnekleriyle karşılaştırıldığında gelmiş olduğu nokta nedir sorularına cevap aranmaktadır. Ayrıca kolluk birimlerinin yürütmüş olduğu, kişilerin hak ve özgürlüklerini sınırlayabilen faaliyetlerinin mevzuat çerçevesinde olup olmadığını denetleyen sivil gözetim mekanizmalarının İngiltere, Fransa, İspanya ülkeleri ile ülkemizdeki uygulamalarından karşılaştırmalı olarak bahsedilerek gelinen son nokta hakkında bilgi verilmesi, bu mekanizmaların önemi ve gerekliliği bu çalışmasının amacını oluşturmaktadır. 
	 
Anahtar Kelimeler: Kolluk, Mülki İdare, Sivil Gözetim Mekanizmaları, Kolluk Gözetim Komisyonu.

Abstract:
Law enforcement units (police, gendarmerie), which are responsible for ensuring internal security and peace in the community, can use wide powers in carrying out their activities. Some of them including investigation, capture, use of force and seizure may limit the rights and freedoms of individuals. It is important to establish mechanisms that will impose the necessary punishment for abusers and protect the citizens. Independent grievance mechanisms such as legislative, executive and audits of judicial bodies, supervision of local governors who are law enforcement authorities, boards or commissions that provide independent and impartial oversight are the main pillars of public credibility.
About civilian oversight, especially in the aftermath of the 2005 Accession Partnership Document, it has begun to conduct studies in Turkey, too. The Project for Improving the Civilian Oversight of the Internal Security Sector, financed by the European Commission, is one of the most important of these efforts. 
With the contribution of the project run within phase three, the Law Enforcement Commission dealing only with complaints about law enforcement units, has been established. 
Qualitative research method was used in the study. In this study, the concept of security, law enforcement organization, civilian oversight of local governors as law enforcement authorities are mentioned and civilian oversight and why it is important, point that civilian oversight samples have arrived in Turkey compared to other countries and seeks an answer to the question is. In addition, the purpose of this study is to give information about the end point reached by comparing the practices of civilian oversight mechanisms carried out by law enforcement units in England, France, Spain and Turkey in a comparative manner and to check whether the activities that can limit the rights and freedoms of individuals are within the framework of legislation.

Keywords: Law Enforcement, Civil Administration, Civil Oversight Mechanisms, Law Enforcement Commission.