Fethiye yerleşim alanı zeminlerinin mühendislik özelliklerinin belirlenmesi ve jeoteknik haritalarının coğrafi bilgi sistemleri (CBS) kullanılarak hazırlanması
Determination of engineering properties of soil in Fethiye settlement area and preparation of geotechnical maps by using geographical information systems (GIS)
Yazar: ÖZNUR KARACA
Danışman: PROF.DR. REMZİ KARAGÜZEL
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Bu çalışma, Fethiye yerleşim alanında bulunan zeminlerin mühendislik özelliklerininbelirlenmesi ve jeoteknik haritalarının Coğrafi Bilgi Sistemleri kullanılarak hazırlanmasınıamaçlamaktadır. Öncelikle Fethiye ve çevresinin 1/10.000 ölçekli jeoloji haritası, öncekiçalışmalar, saha gözlemleri ve uzaktan algılama tekniklerinden yararlanılarak hazırlanmıştır.Fethiye ve çevresinin çizgisellik haritası, uydu görüntüleri kullanılarak yapılmış ve 397 adetçizgisellik saptanmıştır. Bunlardan 314'ü Fethiye-Burdur Fay Zonuna paralellik sunup KDGBdoğrultuludur.Yapılan sismik risk analizlerine göre magnitüdü 6.5 veya daha büyük bir depremin incelemealanı içerisinde döne gelme periyodu 100 yıldır ve böyle bir depremin meydana gelmeolasılığı %65'ten fazladır.Fethiye yerleşim alanındaki alüvyon; heterojen bir yapı sunmakta olup kil, silt, kum veçakıllı seviyeler ile bunların kombinasyonlarından oluşmaktadır. Zeminlerin mühendisliközelliklerini belirlemek amacıyla arazide mekanik sondajlar, konik penetrasyon testi vejeofizik çalışmalar (düşey elektrik sondajı ve sismik kırılma) yapılmıştır. Ayrıca arazidenalınan örnekler üzerinde laboratuar deneyleri yapılarak zeminlerin fiziksel ve mekaniközellikleri belirlenmiştir. Elde edilen veriler ışığında bölgenin Mühendislik Jeolojisi haritasıhazırlanmıştır. Youd vd. (2001)'ne göre sıvılaşma analizi yapılarak sıvılaşma potansiyeliharitası yapılmıştır.Sismik kırılma ölçümleri sonucu elde edilen verilerle sismik hız, zemin hakim titreşimperiyodu, zemin deprem büyütmesi ve Poisson Oranı dağılım haritaları oluşturulmuştur.Yağışlı ve kurak olmak üzere iki dönem halinde yeraltısuyu seviye ölçümleri yapılarakyeraltısuyu seviye ve yeraltısuyu yüzeyden derinlik haritaları hazırlanmıştır. Fethiyeyerleşim alanında yeraltısuyunun derinliği 0,5-11,5 m arasında değişmektedir.Çalışma kapsamında elde edilen tüm veriler CBS ile değerlendirerek Fethiye yerleşimalanının yerleşime uygunluk haritası yapılmıştır. Fethiye; Yerleşime Uygun Olmayan Alan,Yerleşime Önlemli Uygun Alan-I-II ve Yerleşime Uygun Alan olmak üzere dört bölgeyeayrılmıştır. Buna göre Fethiye Yerleşim alanında sadece %8'i yerleşime uygun olduğubelirlenmiştir.Anahtar kelimeler: Jeoteknik harita, sıvılaşma, jeofizik, yerleşime uygunluk.

Abstract:
The aim of this study is to determine of the engineering properties of soils in Fethiyesettlement area and to prepare of geotechnical maps using Geographical InformationSystems (GIS). Firstly, geological map of Fethiye and its surroundings at 1/10.000 scalewere prepared by combining previous studies, remote sensing techniques and fieldobservation. Furthermore, lineament map of Fethiye and its surroundings were made usingLandsat ETM+ satellite image and 397 lineaments were identified. 314 of these lineament smap are found to be NE-SW striking parallel to Fethiye-Burdur Fault Zone.According to the seismic risk analysis, the return period for an earthquake with M?6.5 is100 years. The occurrence probability of this kind of earthquake is more than 65%.The Alluvium in Fethiye settlement area has a heterogeneous structure and it contains clay,silt, mil, sand and gravel. The to determine the engineering properties of soil, drillings, conepenetraton tests and geophysical investigations (rezistivity and seismic refraction) weredone. Moreover, laboratuary experiments were done and physical and mechanical propertiesof soils were determined. Engineering geological map of the region were prepared using allthese data. Liquefaction analysis was applied according to Youd et al. (2001) and mapped.According to the data obtained from seismic refraction studies, the seismic velocity,predominant ground vibration frequency, soil amplification and poisson rate maps wereprepared.Groundwater level and groundwater depth maps were prepared for May and September.According to these data, groundwater depth changes 0,5-11,5 m.Settlement suitability and using GIS map of Fethiye settlement area was prepared byevaluating the all the geotechnical data. And, Fethiye was devided into four zones asUnsuitable, Provisional (I-II) and Suitable areas for Settlement. According to this study,only %8 of Fethiye settlement area was determined as suitable for settlement.Key Words: Geotechnical map, liquefaction, geophysics, settlement suitability.