Hızlı büyüyen ağaç türlerine kimyasal modifikasyon yoluyla boyutsal sabitlik kazandırılması
Providing dimensional stability for fast growing trees species by chemical modification
Yazar: GAMZE GÜLTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. NİHAT SAMİ ÇETİN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Kimya = Chemistry ; Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Dünya'daki hızlı nüfus artışı ve endüstrileşmeye birlikte yenilenebilir kaynaklara gereksinim daha çok artmıştır. Yenilenebilir kaynaklardan biri olan odun ve odundan elde elden ürünlerin endüstride kullanım alanı büyümüştür. Odunun en önemli avantajları çevre dostu olması, estetik görünüme sahip olması ve yenilenebilir olmasıdır. Artan odun hammaddesi ihtiyacını karşılayabilmek için; kavak, okaliptüs, pavlonya ve diğer geniş yapraklı ve ibreli (iğne yapraklı) hızlı gelişen türlerin yetiştirilmesi teşvik edilmelidir.Bu çalışmada, okaliptüs ve pavlonya odun bloklarına saksinik ve propionik anhidritler ile kimyasal modifikasyon uygulanmıştır. Kimyasal modifikasyon sonrası odun bloklarının yüzde ağırlık kazancı (WPG) ve hacimsel değişim (VC) değerleri ölçülmüştür. Saksinik anhidritle modifiye edilen pavlonya örneklerinde % 67 WPG, okaliptüs örneklerinde % 55 WPG, propionik anhidrit ile pavlonyada % 26, okaliptüs örneğinde % 22 WPG elde edilmiştir. En fazla VC değeri saksinik anhidrit ile modifiye edilen okaliptüs bloklarında (% 20'den fazla) gözlenirken, SA ile modifiye edilen pavlonya bloklarında % 8 civarında kalmıştır. Propionik anhidritle modifiye edilen okaliptüs % 15, pavlonyada % 8 VC elde edilmiştir.Modifikasyon işlemi uygulanan odun blokları ve modifikasyon işlemi uygulanmayan kontrol odun bloklarının boyutsal sabitlik testi esnasında; hacim değişimi (VC), yüzde hacim artışı (V (%)), şişme katsayısı (S(%)), şişmeye karşı etkinlik değeri (ASE) değerleri de incelenmiştir. Hacim değişimi, % V, % S değerleri en fazla kontrol bloklarında gözlenmiştir ve en az propionik anhidritle modifiye edilen okaliptüs ve pavlonya bloklarında elde edilmiştir. En fazla ASE değeri ise, yine propionik anhidritle modifiye edilen okaliptüs ve pavlonya bloklarında elde edilmiştir. Bunlara ilave olarak boyutsal sabitlik testi esnasında ölçülmüş ve test bloklarında görülen ağırlık kayıpları da ölçülmüş ve ağırlık kaybı WPG artışı ile azalma gösterdiği tespit edilmiştir.En iyi boyutsal sabitlik değeri propionik anhidrit ile modifiye edilen okaliptüs örneğinde elde edilmiştir.Sonuç olarak, okaliptüs ve pavlonya odunlarına kimyasal modifikasyon işlemi ile % 80'lere varan boyutsal sabitlik kazandırmak mümkündür.

Abstract:
Requirement for renewable sources are increased with industrialization and increasement at population in the world. One of the renewable sources is wood and wood products have been increased in industry. Some advantages of utilization wood are environmentally friendly, renewable, estetically appearance. In order to obtain wood raw materials demand, plantation of fast growing species such as eucalyptus, pawlonia, poplar etc. should be adviced.In this study, it was modified eucalyptus and pawlonia wood blocks with succinic anhydride and propionic anhydride. After chemical modification, weight percent gain and volume change wood blocks are meausured. At pawlonia wood blocks showed 67 % and % 26 WPG values and eucalyptus wood blocks showed 56 % and 22 % WPG values with SA and PA modification, respectively. SA modified eucalyptus wood blocks showed maximum VC % ( 20 %) where as SA modified pawlonia showed 8 %. PA modified eucalyptus and pawlonia blocks showed 15 % and 8 % VC , respectively. During the dimensional stability test, VC (%), V (%), S (%), ASE of modified wood blocks and unmodified wood blocks, values were investigated. Highest VC, V %, S % values were observed on control blocks and lowest VC, V %, S % values were observed on eucalyptus and pawlonia blocks. In addition that maximum ASE values were PA observed on eucalyptus and pawlonia blocks.In addition that, during dimensional stability test, weight losses of test blocks were also measured and it was noticed that weight loses values were decreased with increase in WPG values. Best dimensional stability values were obtained with PA modified eucalyptus wood blocks.Finally, it is possible to provide 80 % dimensional stability to eucalyptus and pawlonia wood blocks.