Marka Hukukunda tazminat davaları
Compensation lawsuits in Trademark Law
Yazar: ELİF RUMEYSA ERSERT
Danışman: DOÇ. DR. SALİH POLATER
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Fikri Mülkiyet Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Fikri ve sınai mülkiyet hakları = Intellectual and industrial property rights

Özet:
Marka, sınai mülkiyet hakları içerisinde yer alan ve niteliği itibariyle mutlak haklardan biridir. Marka hakkı; sahibine münhasıran markayı kullanma, başkasının kullanımına izin verme ve engelleme yetkilerini verir. Marka hukukunda tazminat hakkının doğabilmesi için marka hakkına tecavüz sayılan fiillerin işlenmesi gerekmektedir. Marka hakkına tecavüz sayılan fiiller Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 7. ve 29. maddelerinde belirtilmiştir. 
Marka hukukundaki tazminat davalarının hukuki dayanağı temel olarak Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 150. ve 151. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hükümler gereğince marka hakkına tecavüzde bulunan kişiler, marka hakkı sahibinin uğramış olduğu zararı tazmin etmekle yükümlü tutulmuştur. Marka hakkı sahibi; maddi zararını, manevi zararını, yoksun kalınan kazancını ve itibar zararını tazminat olarak talep edebilmektedir. Maddi tazminat, manevi tazminat ve itibar tazminatının hesaplanması için kanunda özel bir hesaplama yöntemi belirtilmemişken yoksun kalınan kazancın hesaplanabilmesi için kanun bazı hesaplama metotları öngörmüştür. Madde hükmüne göre yoksun kalınan kazanç, zarar gören marka hakkı sahibinin seçimine göre 3 farklı yöntemle hesaplanabilir. Bunlar; "sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edebileceği muhtemel gelir, sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin elde ettiği net kazanç ve sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin bu hakkı bir lisans sözleşmesi ile hukuka uygun şekilde kullanmış olması hâlinde ödemesi gereken lisans bedeli" olarak kanunda sayılmıştır. Marka hakkının soyut bir hak olmasından bahisle tecavüze elverişli olması sebebiyle özel koruma ihtiyacının bulunması ve marka hukukunda zararın ve zarar miktarının ispatının ve hesaplanmasının güçlüğü karşısında kanun koyucu bu zorlukların aşılabilmesi adına kanunda belirtilen bu alternatif hesaplama yollarını kabul etmiştir. 
Bu çalışmanın amacı marka hakkına tecavüz fiillerinin olması durumunda marka hakkı sahibinin tazminat talep ettiği durumda, tazminatın esaslarının belirlenmesi ve ödenecek tazminat miktarının belirlenmesinde göz önüne alınacak kriterlerin sistematik biçimde ortaya konmasıdır.

ANAHTAR KELİMELER
Marka hakkı, marka hakkına tecavüz, marka hakkına tecavüz sebebiyle tazminat, maddi tazminat, yoksun kalınan kazanç.

Abstract:
Trademark is one of the absolute rights within the industrial property rights due to its nature. Trademark right; It gives the owner the exclusive authority to use the trademark and to allow and prevent the use of the trademark by others. In order for the right to compensation to arise in trademark law, acts that are considered infringement of trademark rights must be committed. Acts deemed to be infringement of trademark rights are specified in Articles 7 and 29 of the Industrial Property Law. 
The legal basis of compensation cases in trademark law is basically regulated in Articles 150 and 151 of the Industrial Property Law. In accordance with these provisions, persons who infringe the trademark right are obliged to compensate the damage suffered by the trademark right owner. Trademark right owner; can claim as compensation for material damage, moral damage, lost earnings and reputational damage. While the law does not specify a specific calculation method for calculating material compensation, non-pecuniary damage and reputational compensation, the law provides some calculation methods for calculating the lost earnings. According to the provision of the article, the lost income can be calculated in 3 different ways according to the choice of the owner of the damaged trademark right. These; It is defined in the law as "the possible income that the right owner could have earned if there was no competition of the infringer of the industrial property right, the net profit obtained by the infringer of the industrial property right, and the license fee that the infringer of the industrial property right should pay if he had used this right in accordance with the law with a license agreement". has been counted. In the face of the need for special protection due to the trademark right being an abstract right and being susceptible to infringement, and the difficulty of proving and calculating the damage and the amount of damage in trademark law, the legislator has accepted these alternative calculation methods specified in the law in order to overcome these difficulties. 
The purpose of this study is to systematically set forth the criteria to be taken into account in determining the principles of compensation and the amount of compensation to be paid in cases where the trademark right owner requests compensation in case of acts of trademark infringement.

KEYWORDS
Trademark right, trademark infringement, compensation due to trademark infringement, financial compensation, lost ncome.