D vitamini eksikliği olan bireylerin yaşam tarzlarının belirlenmesi
Determination of life styles of individuals with vitamin D deficiency
Yazar: MEDİHA ÖNDER
Danışman: PROF. DR. EMİNE KIYAK
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Balık tüketimi = Fish consumption ; Giyim = Clothing ; Gün ışığı = Daylight ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
Amaç: Bu araştırma vitamin D eksikliği olan bireylerin yaşam tarzlarının belirlenmesi amacıyla yapıldı.
Materyal ve Metot: Tanımlayıcı özellikteki bu araştırma Erzurum Bölge Eğitim ve Araştırma Hastanesi Endokrin ve Metabolik Hastalıklar Polikliniğine Nisan 2015 –  Ekim 2015 tarihleri arasında gelen ve vitamin D eksikliği olan 250 birey ile yapıldı. Verilerin toplanmasında anket formu kullanıldı. Verilerin değerlendirilmesinde varyans analizi, bağımsız gruplarda t testi, Pearson ve Spearman korelasyon analizi kullanıldı.
Bulgular: Bireylerin ortalama vitamin D düzeylerinin 11.82±5.73 olduğu tespit edildi. Bireylerin % 80.8'inin vitamin D takviyesi kullanmadığı, takviye kullanmayanların (t=-4.533, p=0.000) ve vitamin D damla kullananların (t=-7.797, p=0.000) vitamin D düzeylerinin önemli bir şekilde düşük olduğu tespit edildi. Tanı süresi 6 aydan az olanların (F=7.806, p=0.001), güneş kremi kullanmayanların (t=-3.161, p=0.002), koyu ve buğday tenlilerin (F=4.435, p=0.013), hiç balık (F=2.851, p=0.024) ve hiç peynir yemeyenlerin (F=4.281, p=0.015) vitamin D düzeylerinin önemli bir şekilde düşük olduğu tespit edildi. Güneşlenmeyenlerin (% 21.2), 11-15 saatleri dışında (% 97.6), kapalı kıyafetle güneşlenenlerin (% 76.4) ve BKİ 30'un altında olanların (% 58.4) vitamin D düzeylerinin düşük olduğu ancak aralarında önemli bir fark olmadığı bulundu (p>0.05).
Sonuç: Vitamin D takviyesi kullanmayan, vitamin D damla kullanan, tanı süresi 6 aydan az olan, güneş kremi kullanmayan, hiç balık ve peynir yemeyen, koyu ve buğday tenli bireylerin vitamin D düzeylerinin önemli bir şekilde düşük olduğu tespit edildi. Güneşlenmeyen, 11-15 saatleri dışında ve kapalı kıyafetle güneşlenenlerin vitamin D düzeylerinin düşük olduğu ancak aralarında önemli bir fark olmadığı bulundu.

Anahtar Kelimeler: Balık, giyim, güneşlenme, vitamin D, yaşam tarzı

Abstract:
Aim: This study was conducted to find out the lifestyles of individuals with Vitamin D deficiency. 
Material and Method: This descriptive study was conducted on 250 individuals with Vitamin D deficiency who referred to Erzurum Region Training and Research Hospital Endocrine and Metabolic Diseases Outpatient Clinic between April, 2015 and October, 2015. Questionnaires were used to collect the data. Variance analysis, independent groups t test, Pearson and Spearman correlation analyses were used in the assessment of data. 
Results: Average Vitamin D levels of the individuals were found as 11.82±5.73. It was found that 80.8% of the individuals did not use vitamin D supplement, while vitamin D levels of those who did not use supplement (t=-4.533, p=0.000) and those who used vitamin D drops (t=-7.797, p=0.000) were found to have significantly low Vitamin D levels. Vitamin D levels of the individuals who had a diagnosis period of less than 6 months (F=7.806, p=0.001),those who did not use sun cream (t=-3.161, p=0.002), those who were dark and wheat-skinned (F=4.435, p=0.013), those who did not eat fish (F=2.851, p=0.024) and those who did not eat cheese (F=4.281, p=0.015) were found to be significantly low. Vitamin D levels of the individuals who did not sunbathe (21.2%), those who sunbathed at hours other than 11 and 15 (97.6%), those who sunbathed with covered clothes (76.4%) and those who BMI under 30 (58.4%), were found to be low, while no statistically significant difference was found between them (p>0.05).
Conclusion: Individuals who did not take vitamin D supplement, those who used vitamin D drops, those who had a diagnosis period of less than 6 months, those who did not use sun cream, those who did not eat fish and cheese and those who were dark and wheat-skinned had significantly low vitamin D levels. Individuals who did not sunbathe, those who sunbathed at hours other than 11 and 15 and those who sunbathed with covered clothes were found to have low Vitamin D levels; however, no significant difference was found between them.

Key Words: Clothing, fish, lifestyle, nutrition style, sunbathing, vitamin D