Yeşil Şeftali Yaprakbiti[Myzus persicae(sulzer)(Hemiptera:Aphididae)]'nin biber (Capsicum annuum L.) üstünde sıcaklığa bağlı gelişmesi ve yaşam çizelgesi /
Yazar: FURKAN HARUN BAŞI
Danışman: PROF. DR. MEHMET SALİH ÖZGÖKÇE
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Myzus persicae'nin laboratuar şartlarında 6 faklı sıcaklıkta gelişme, üreme ve canlı kalma performansları araştırılmıştır. Çalışmada konukçu bitki olarak Amiral biber çeşidi kullanılmış, denemeler 18, 22, 25, 28, 30, 32 C sıcaklıklarda ve 60±5% orantılı nem, 16:8 aydınlık periyoduna ayarlanmış iklim dolaplarında yürütülmüştür. Bitkiler 17x21 cm yükseklik ve çapında saksılarda yetiştirilmiş, her bir bitki üstünde orta büyüklükte yapraklara 2x2 cm çap ve yüksekliğinde dairesel yaprak klipsleri içerisine henüz doğmuş bir adet nimf aktarılarak denemeler başlatılmıştır. Her bir sıcaklıktaki denemeler için 50 adet tekerrür kullanılmıştır. Zararlının tüm gelişme dönemlerinin yanı sıra, canlılık oranları, doğurdukları yavru sayıları günlük olarak son birey ölünceye kadar kaydedilmiştir. Elde edilen verilere göre her bir gelişme dönemi ve toplam gelişme dönemlerine göre sıcaklığa bağlı gelişmeleri doğrusal ve 6 doğrusal olmayan regresyon modeline göre analiz edilerek böceğin gelişme eşiği, sıcaklık sabitesi, en iyi gelişme sıcaklığının yanı sıra dayanabildiği en düşük ve en yüksek sıcaklıkları belirlenmiştir. Doğrusal olmayan regresyon modelleri olarak Logan 6, Logan 10, Lactin 1, Briere 1, Janish ve Polynomial (4) modelleri kullanılmıştır. Bu sonuçlara göre M. persicae'nin gelişme eşiği 3.9 C, sıcaklık sabiti 174.0 gün-derece, minimum, optimum ve maksimum sıcaklık istekleri sırasıyla 14, 27.5, 35.5 C olarak hesaplanmıştır. Elde edilen verilere göre TWO-SEX yöntemine göre yaşa bağlı yaşam çizelgesi oluşturulmuş ve her bir sıcaklıkta kalıtsal üreme yeteneği (r), net üreme gücü (R0), ortalama döl süresi (T0) parametreleri hesaplanmıştır. Bu parametreler sırasıyla, r: 0.19, 0.23, 0.25, 0.21, 0.11, 0.01 birey/gün; R0: 52.34, 61.64, 32.45, 16.62, 3.38, 0.22 birey/gün; T0: 20.92, 17.70, 13.94, 13.11, 11.23, 15.56 gün olarak hesaplanmıştır. Zararlının uygulanan modellere göre teorik olarak optimum gelişme gösterdiği sıcaklık 27.5 C olmakla birlikte yaşam çizelgesi parametrelerine göre hesaplanan kalıtsal üreme yeteneğinin 22 ve 25 C test gruplarında istatistiksel olarak daha yüksek olduğu saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Myzus persicae, Capsicum annuum, sıcaklığa bağlı gelişme, yaşam tablosu

Abstract:
Development, fecundity and survival performance of Myzus persicae were investigated at 6 different temperatures in the laboratory conditions. Amiral pepper variety was used at the study and the experiments were conducted at the climatic cabinets which was adjusted to 18, 22, 25, 28, 30, 32 C temperatures and 60±5% RH, 16:8 D:L. Seedlings were grown at the pots which have 17x21 cm height and diameters and newly borned single nymph was transfered to leaf clip with 2x2 cm heights and dimaeters on middle sized leaves for every experiment. Fifth repetations were used for every experiments. All development times, survival rates, fecundities of aphid were recorded until last individual died. According to obtained data, development threshold, thermal constant, minimum, optimum and maximum temperature requirments of aphid were calculated by using a linear and 6 nonlinear regression models with dependent development for every development stages and total development times. Logan 6, Logan 10, Lactin 1, Briere 1, Janish and Polynomial (4th) nonlinear models were used. According to results, development threshold was 3.9 C, thermal constant was 174.0 day-degree, minimum, optimum and maksimum temperature requirements were calculated as 14, 27.5, 35.5 C, respectively. 
The life table parameters were calculated by using TWO-SEX age stage life table was constructed, and intrinsic rate of increase (r), net reproductive rate (R0) and mean generation time (T0) were estimated. These parameters as follows:  r: 0.19, 0.23, 0.25, 0.21, 0.11, 0.01 individuals/day; R0: 52.34, 61.64, 32.45, 16.62, 3.38, 0.22 individuals/day; T0: 20.92, 17.70, 13.94, 13.11, 11.23, 15.56 days.
Theoritically optimum development temperature of pest by using models was determined as 27.5 C, but intrinsic rate of increase which was calculated according to life table parameters was found statistically higher at 22 and 25 C test groups than others.

	Key words: Myzus persicae, Capsicum annuum, temperature dependent development, life table