Abant alabalığında (Salmo trutta abanticus) bazı reprodüktif özelliklerin saptanması, spermanın kısa süreli saklanması ve dölverimi
Determination of some reproductive properties of Abant trout (Salmo trutta abanticus), short term storage of semen and fertility
Yazar: TANER HATİPOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ERGUN AKÇAY
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı​
Derece: Doktora, 2007
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Alabalıklar = Trouts ; Fertilite = Fertility ; Salmo trutta abanticus = Salmo trutta abanticus ; Spermatolojik özellikler = Spermatological characteristics ; Üreme = Reproduction

Özet:
Bu arastırmayla endemik Abant alabalıgının bazı reprodüktif özelliklerinin saptanması, taze sperma vekısa süreli saklanan sperma ile yapılan suni tohumlamalar sonucunda dölveriminin arastırılması veelde edilecek sonuçlar çerçevesinde Abant alabalıgı yetistiriciliginde daha ekonomik ve verimliüretimin saglanması için temel olusturulması amaçlanmıstır.Arastırmada 30 erkek ve 30 disi, cinsel olgunluga erismis, 2?4 yasları arasında Abant alabalıgıkullanılmıstır. Erkek alabalıklardan abdominal masaj yöntemiyle sagılan spermada; renk, miktar,motilite, canlılık süresi, yogunluk ve pH belirlenmistir. Bununla birlikte sagılan erkeklerin canlıagırlıgı ve uzunlukları ölçülmüs ve spermatolojik özelliklerle korelasyonları degerlendirilmistir. Abantalabalıgının sperması süt beyaz- açık krem renginde, sperma miktarı 7,39 ± 0,25 ml; motilite oranıortalama % 81,83 ± 1,66; canlılık süresi 72,06±1,68 s.; yogunluk 17,85 ± 0,35 x 109/ml ve pH degeri7,46 ± 0,07 olarak belirlenmistir.Disi alabalıklarda sagım abdominal masaj yöntemiyle gerçeklestirilmistir. Yumurtalardaki renk veçap'ın yanında disilerin verdigi yumurta miktarı adet ve 1 kg canlı agırlıga verdigi yumurta miktarıolarak belirlenmistir. Sagılan disilerin canlı agırlıgı ve uzunlukları ölçülmüs ve yumurta miktarı ilekorelasyonları degerlendirilmistir. Yumurtaların rengi açık sarı koyu sarı arası, yumurta çapı 4,2 ? 5,2mm arasında, sagımda yumurta miktarı ortalama 1395 ± 506 adet ve kilogram canlı agırlıga verdigiyumurta miktarı 1235 adet olarak bulunmustur.Spermanın kısa süreli saklanmasında iki deneme grubu olusturulmus ve biri 0,3 M Glikoz digeriRinger solusyonu ile 1:2 oranında sulandırılarak + 4°C buzdolabında 24. ve 48. saat saklanmıstır.Taze sperma ile farklı sulandırıcılarla sulandırılan ve kısa süre saklanan spermanın motilite degerlerive dölverimi sonuçları karsılastırılmıstır.Taze spermanın motilitesi ortalama % 81,46 ± 6,39; 0,3 M Glikoz ile sulandırılan ve 24 saat +4°Cbuzdolabı sıcaklıgında saklanan spermanın motilite degeri % 65 ± 3,87, Ringer solusyonu ilesulandırılanın ise % 44 ± 4,89 oldugu; 48. saatte 0,3 M Glikoz ile sulandırılanın % 53 ± 2,44, Ringersolusyonu ile sulandırılanda ise %34 ± 2,44 oldugu görülmüstür. Bu sonuçlara göre, 0,3 M Glikoz'unRinger solusyonu'na oranla daha iyi koruma sagladıgı saptanmıstır.Dölveriminin arastırılmasında, taze spermadan elde edilen dölverimi % 84,48; 0,3 M Glikoz ilesulandırılan ve 24 ile 48 saat saklanan spermanın dölverimi sırasıyla % 80,44 ve % 61,92 oldugu,Ringer solusyonuyla sulandırılan ve 24 saat ile 48 saat saklanan spermanın dölverimi sırasıyla %69,36 ve % 43,87 olarak saptanmıstır. Spermanın kısa süreli saklanmasında dölverimi yönünden 0,3M Glikoz'un Ringer solusyonu'na göre daha iyi sonuçlar verdigi görülmüstür.Anahtar Sözcükler: Abant alabalıgı, (Salmo Trutta Abanticus), Reprodüktif özellikler,Spermanın kısa süreli saklanması, Dölverimi

Abstract:
The objective of this study was to determine some reproductive properties of endemic Abant trout, tostudy fertilitization yield of insemination made by native and short term stored semen and to use theseresults in feasible mass production of this subspeciesIn this study, 30 male and 30 female 2-4-year-old Abant trout were used. Semen was collected byhand stripping method. Some spermatological properties such as color, semen volume, motility,duration of spermatozoa movement, concentration and pH were determined. Also correlationsbetween spermatological properties and body weight and length were evaluated.The color of semen was light cream-white; semen volume, motility, duration of spermatozoamovement, concentration and pH have been determined as 7,39 ± 0,25 ml; 81,83 ± 1,66 %; 72,06 ±1,68 s; 17,85 ± 0,35 x 109/ml and 7,46 ± 0,07 respectively.Eggs were obtained by abdominal hand stripping method. In addition to color, diameters of eggs andamount of eggs per ml per individual and number of eggs per 1 kg body weight were also evaluated inthis study.The color of eggs varied from light yellow to dark yellow, egg?s diameters, amount of eggs in stripingper individual and per 1 kg body weight have been determined as 4,2 ? 5,2 mm, 1395 ± 506 eggs and1235 eggs, respectively.For short term storage, semen was separated into two groups. The medium of the semen in one of thegroups was diluted with 0,3 M Glucose and the semen medium in the other with Ringer solution at1/2 ratio and both of them were stored at + 4°C temperature for 48 hours. Native semen motility andfertilization yield were compared with the same properties of short term for 24 hour and 48 hourstored semen.Native semen motility was 81,46 ± 6,39 %. After 24 hour storage, the motility of semen which wasdiluted with 0,3 M Glucose decreased to 65 ± 3,87 % whereas it decreased to 44 ± 4,89 % which wasdiluted with Ringer. After 48 hour storage motility decreased to 53 ± 2,44 % in Glucose and to 34 ±2,44 % in Ringer solution. These results indicate that 0,3 M Glucose is a better preservative thanRinger solution for cooled semen in regard to motility.Fertility of native semen which was 84,48 %, decreased to 80,44 % after storing for 24 hour in 0,3 MGlucose and to 69,36 % again after 24 hour storage of the one which was diluted with Ringer solution.After 48 hour storage, fertility for the one diluted with 0,3 M Glucose decreased to 61,92 % and to43,87 % for the one diluted with Ringer solution. It was concluded that in short time preservation ofsemen the one diluted with 0,3 M Glucose is better than the one diluted with Ringer for fertilizingability of cooled semen.Key Words: Abant trout, (Salmo Trutta Abanticus), Reproductive properties, Fertility, Short termpreservation of semen