Öğretmenlerin izlenim yönetimi taktikleri, örgütsel muhalefet düzeyleri ile öznel iyi oluş durumları arasındaki ilişki
The relationship between the teachers' impression management tactics, organizational dissent and subjective well-being
Yazar: RÜVEYDA ENGİNAR
Danışman: PROF. DR. CEVAT ELMA
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Örgütsel muhalefet = Organizational dissent ; Öznel iyi oluş = Subjective well-being ; Öğretmenler = Teachers ; İzlenim yönetimi = Impression management

Özet:
Araştırmanın amacı, öğretmenlerin izlenim yönetimi taktikleri, örgütsel
muhalefet düzeyleri ve öznel iyi oluş durumlarını, bazı demografik değişkenlere
(cinsiyet, yaş, medeni durum, okul türü, kıdem ve okulda çalışılan süre) göre
incelemektir.
Araştırmanın evrenini, 2020- 2021 eğitim- öğretim yılında Ordu ili Altınordu,
Fatsa ve Ünye ilçelerinde resmi ilkokul, ortaokul ve ortaöğretim kurumlarında görev
yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Örneklem basit seçkisiz örnekleme yöntemi ile
belirlenmiştir. Evrendeki sayısı 5663 olan öğretmen arasından 362 kişi araştırmanın
örneklemini oluşturmuştur.
Araştırma verilerini toplama üzere, "Kişisel Bilgi Formu", "İzlenim Yönetimi
Taktikleri Ölçeği", "Örgütsel Muhalefet Ölçeği" ve "Öğretmen Öznel İyi Oluş
Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde; aritmetik ortalama, standart sapma,
ilişkisiz grup t- testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Scheffe testi, Pearson
çarpım momentler korelasyon katsayısı ve çoklu regresyon analizi teknikleri
kullanılmıştır. Araştırmada bütün sonuçlar çift yönlü olarak sınanıp anlamlılık düzeyi
0.05 olarak kabul edilmiştir. Araştırmanın tüm istatistik analizleri SPSS programı ile
gerçekleştirilmiştir.
Araştırma sonucunda; öğretmenlerin izlenim yönetimi taktikleri kullanımları
orta düzey, örgütsel muhalefet düzeyleri orta düzey ve öznel iyi oluş durumları ise
yüksek düzeyde bulunmuştur. İzlenim yönetimi taktikleri, cinsiyet yaş, okul türü ve
kıdem değişkenlerine göre istatistiksel açıdan anlamlı olarak farklılaşmaktadır.
Örgütsel muhalefet düzeyinde, cinsiyet, medeni durum, kıdem ve okul türü
değişkenlerine göre bazı anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Öğretmenlerin öznel iyi
oluş durumu, demografik değişkenlere göre farklılık göstermemiştir.
Öğretmenlerin en sık kullandıkları izlenim yönetimi taktikleri "özür dileme" ve
"örnek olma" iken, en az kullandıkları taktikler "engel koyma" ve "vurgulama"dır.
En çok kullanılan muhalefet türleri sırasıyla; "dikey muhalefet", "yatay muhalefet"
ve "dışa aktarılmış muhalefet"tir. İzlenim yönetimi taktikleri, örgütsel muhalefet ve
öznel iyi oluş değişkenleri arasında, düşük düzeyde ve pozitif yönde anlamlı ilişkiler
tespit edilmiştir. İzlenim yönetimi taktikleri ve örgütsel muhalefetin öğretmen öznel
iyi oluşu üzerindeki yordayıcı etkisi anlamlı olup, toplam öznel iyi oluş ölçeğinin
varyansının % 5.5'ini karşılamışlardır.

Abstract:
The aim of the research is studying the relationship between the teachers'
impression management tactics, organizational dissent and subjective well-being
according to some variables (gender, age, marital status, school type, seniority and
priority).
5663 teachers working in the districts Altınordu, Fatsa, Ünye of Ordu in the
grades of primary, secondary and high schools in 2021 and 2022 educational year
create the universe of the research. 362 teachers constitute the sample of the research
through simple random sampling.
To reach the data of the research, the "Personal Information Form",
"Impression Management Tactics Scale", "Organizational Dissent Scale" and
"Teacher Subjective Well-Being Scale" are used. Arithmetic mean, standard
deviation, unrelated group t-test, ANOVA, Scheffe, Pearson product moment
correlation coefficient, multiple regression analysis techniques are used in the
analysis of data. All the results of the research are tested bidirectional and
significance level is accepted as 0,05. Statistics analyzes are done with SPSS
software.
As a result of the research; teachers' use of impression management tactics are
intermediate, the level of organizational dissent is intermediate and subjective well-
being is in high-level. Impression management tactics differ statistically according to
gender, age, school type, seniority and priority. Some significant differences are
found in the level of organizational dissent according to gender, marital status,
school type, seniority and priority. Teacher's subjective well-beings don't differ
according to demographic variables.
While most frequently used impression management tactics are "apologies"
and "exemplification", least used tactics are "obstacle" and "accenting". The order of
the most used dissent types are vertical, horizontal and reflected dissent. Low level
and positively significant relationship are detected among impression management
tactics, organizational dissent and subjective well-beings The predictive effect of
impression management tactics and organizational dissent on teacher's subjective
well-beings are significant and they met 5.5 % of the variance of the total scale.