Akkoyunlu - Timurlu siyasi ilişkileri (1400-1470)
Politaical relations of Akkoyunlu and Timurid states (1400-1470)
Yazar: AHMET KARTAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TÜRKAN ARIK
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Akkoyunlular = Akkoyunlular ; Ebu Said = Ebu Said ; Hüseyin Baykara = Hüseyin Baykara ; Kara Yusuf = Kara Yusuf ; Karakoyunlular = Karakoyunlus ; Mirza Şahruh = Mirza Shahrukh ; Timur = Timur ; Uzun Hasan = Uzun Hasan

Özet:
Türk tarihinin iki önemli devleti olan Akkoyunlu ve Timurlular aynı zaman diliminde, XIV. yüzyılın ikinci yarısında farklı coğrafyalarda tarih sahnesinde görülmeye baĢlamıĢtır. Bir süre sonra yolları kesiĢen iki devlet günümüzde Ġran, Irak, Azerbaycan ve Anadolu‟nun önemli bir kısmına hükmetmiĢtir. Etkileri günümüzde de devam etmektedir.
Akkoyunluların kaderi Timur‟un batı seferiyle ĢekillenmiĢtir. Timur Anadolu seferine çıkmadan önce Kara Yülük Osman Bey, Timur‟un yanına giderek ona sığınmıĢ ve bağlılık bildirmiĢtir. Kara Yülük Osman Bey, Timur‟un Anadolu‟ya yaptığı seferlere ve Suriye seferine katılarak ona bu seferler sırasında kılavuzluk yapmıĢtır. Kara Yülük Osman Bey, Timur‟un oğlu ġahruh‟a da bağlılığını bildirip daima sadık kalmıĢtır. ġahruh‟un Azerbaycan üzerine yaptığı seferlere katılmıĢ, son Azerbaycan seferi sırasında yaralanarak ölmüĢtür.
Akkoyunlu Timurlu iliĢkileri Kara Yülük Osman Bey‟in ölümüyle bir süre kesintiye uğramıĢtır. Uzun Hasan‟ın zamanında Akkoyunlular ile Timurlular arasındaki iliĢki Azerbaycan‟ın paylaĢımı meselesi yüzünden bozulmuĢtur. Azerbaycan Seferi‟ne çıkan Ebu Said sefer sırasında Uzun Hasan tarafından öldürülmüĢtür. Uzun Hasan‟ın Hüseyin Baykara ile olan olumsuz iliĢkileri Uzun Hasan‟ın Batı‟da Osmanlılar ile rekabete girmesiyle düzelmiĢtir. Uzun Hasan‟ın Osmanlılara yenilmesinden sonra her iki devletinde daha çok kendi iç meseleleriyle uğraĢmasından dolayı iliĢkiler kopma noktasına gelmiĢtir. Bir süre sonra iki devlette zayıflayarak yıkılmıĢtır.

Abstract:
Akkoyunlu and Timurids , one of the the two important states of Turkish history started to be seen in the history scene in different geographies in the same time period , in the second half of the 14th century. The two states , whose paths crossed after a while , ruled today's Iran , Iraq, Azerbaijan and a significant part of Anatolia. Effects of the both states still continue today.
The fate of the Akkoyunlu state was shaped by the western expedition of Timur. Before Timur started Anatolia expedition, Kara Yuluk Osman Bey went to Timur and took refuge in him and declared allegiance. Kara Yuluk Osman participated in Timur's campaigns to Anatolia and Syria and guided him during these expeditions. Kara Yuluk Osman also declared his loyalty to Timur's son Shahruh and always remained loyal to him. He joined Shahruh's Azerbaijan expeditions and during the last expedition he injured and died.
The relations of Akkoyunlu and Timurids were interrupted for a while with the death of Kara Yuluk Osman. Druing Uzun Hasan's period , the relationship between the Akkoyunlu and the Timurids deteriorated due to the issue of the division of Azerbaijan. Ebu Said , who went on the Azerbaijan expedition , was killed by Uzun Hasan during this expediton. The negative relations between Uzun Hasan and Huseyin Baykara improved when Uzun Hasan entered into rivalry with the Ottomans in the West. After Uzun Hasan was defeated by the Ottomans , the relations came to a breaking point as both states were mostly dealing with their own internal issues. After a while both states weakened and collapsed.