Yaşadığı dönemdeki fikirler ışığında Said Halim Paşa ve düşünceleri
In the light of his period, Said Halim Pasha's (political) ideas and thoughts
Yazar: FERHAT AĞIRMAN
Danışman: PROF. DR. HANİFİ ÖZCAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Felsefe = Philosophy ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History

Özet:
Said Halim Pasa II. Mesrutiyet'in ilanından sonra Osmanlı devletyönetiminde etkili bir siyasal güç haline gelen ttihat ve Terakki Partisinin üyesiolarak 1913 yılında sadrazamlık görevine getirilmistir. Tasıdıgı siyasi kimliginyanı sıra dönemin siyasal ve toplumsal meseleleriyle yakından ilgilenen ve bukonularda çesitli eserler veren bir mütefekkirdir. Çalısmamızın girisbölümünde onun hayatı ve eserleri kısaca tanıtıldıktan sonra, devlet adamı vemütefekkir olarak öneminden ve Türk düsünce tarihindeki yerindenbahsedilmistir.Birinci bölümde, 19. yüzyıl Osmanlı Devleti'nin siyasal ve toplumsalsistemini gelistirmek amacıyla baslatılan ve Tanzimat dönemiyle birlikteresmilestirilen degisikliklere Said Halim Pasa'nın getirdigi elestiriler eserlerinintetkikiyle ortaya konulmustur. Dönemin fikir hareketlerinden Osmanlıcılık,slamcılık, Batıcılık ve Türkçülügün gelisimi ve onun bu yöndeki fikirleri elealınmıstır.kinci bölümde Said Halim Pasa'nın Batı Medeniyetinin slamMedeniyeti ve Osmanlı toplumu üzerinde hakimiyet kurmaya çalıstıgı birdönemde ortaya koydugu medeniyet anlayısı, slam-Dogu ve Hıristiyan-Batımedeniyetlerine bakısı incelenmistir. Ayrıca bu bölümde Osmanlı'nınBatılılasma çabaları ve bu dönemde düsülen hatalar ile Said Halim Pasa'nınBatılılasma yandaslarına yönelttigi elestiriler, eserlerinden hareketle ortayakonulmustur.Üçüncü bölümde Said Halim Pasa'nın siyasal ve toplumsal düzenhakkındaki fikirleri, devlet, hürriyet, kanun anlayısları incelenmistir. Sonuçbölümünde ise bir devlet adamı ve mütefekkir olarak Said Halim Pasa'nınOsmanlı devlet ve toplumunun gelistirilmesiyle ilgili olarak ileri sürdügüfikirleri özetlenmistir.Anahtar Kelimeler: 1) Siyasal ve Toplumsal Yenilikler, 2) FikirHareketleri, 3) Siyaset ve Toplum, 4) Medeniyet Anlayısı, 5) Devlet, 6) Kanun,7) Hürriyet

Abstract:
Said Halim Pasha, as a member of the party of Ittihat ve Terakki whichwas an influential political power at the management of Ottoman State afterthe Declaration of II. Constitution, was appointed as Grand Vizierate in 1913.Besides his political identity, he is also a thinker who had been curious andconcerned about political and social matters of his time and composed variousworks about these matters. In the introduction of our study, with a briefknowledge about Said Halim Pasha?s life and works, we show his importanceand his role he had played in the history of Turkish Thought as a state man andthinker.In the first chapter, we bring up the way which Said Halim Pashacriticizes the reforms initiated for the purpose of developing Ottoman State?spolitical and social system in 19. Century and legalized during the Tanzimatperiod. Certain movements of thought in that period such as Ottomanism,Islamism, Westernism ve Turkism and his views about them were examined.In the second chapter, it is dealt with how Said Halim Pasha conceivesthe conception of civilization established by Western civilization when it hasattempted to dominate Islamic civilization and Ottoman society, and also thecivilization of Islam-East and Christian-West. In addition, Ottoman?s attemptsin westernization and the faults made in this period and, at the same time, SaidHalim Pasha?s criticisms of the proponents of westernization were discoursed.The Third chapter examines Said Halim Pasha?s ideas about politicaland social order, state, freedom, conceptions of law. In the Epilogue, it is brieflytalked of Said Halim Pasha?s suggestions, as both a state man and thinker,about development of Ottoman state and society.Key Word: 1) Political and Social Improvements, 2) Movements ofThought, 3) Policy and Society, 4) Conception of Civilization, 5) State, 6) Laws,7) Freedom.