Suriyeli öğrencilerin hâl eklerini kullanım durumlarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi
Investigating cose endings usage of Syrian students according to various variables
Yazar: AYŞENUR ÖZDAMAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEVLÜT GÜLMEZ
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil bilgisi-ekler = Grammar-suffixes ; Dilbilgisi = Grammar ; Durum ekleri = Case morphology ; Göçmenler = Emigrants ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Suriyeliler = Syrians ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Türkiye'de ortaokul düzeyinde öğrenim gören ve bu öğrenim kapsamında Türkçe öğrenen Suriye uyruklu öğrencilerin isim hâl eklerini kullanım durumlarını çeşitli değişkenlere göre incelemek ve öğrencilerin yazılı ürünlerine bu kullanımları ne düzeyde yansıtabildiklerini ortaya çıkarmaktır. Araştırma, karma araştırma yöntemlerinden tamamlayıcı yöntem kullanılarak hazırlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu ülkemizde öğrenim gören 40 Suriyeli öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak öğrenci bilgi formu, hâl ekleri çoktan seçmeli testi, hâl ekleri boşluk doldurma testi ve kompozisyon kâğıtları kullanılmıştır. Verilerin toplanması bir aylık bir süreçte gerçekleşmiştir. Uygulamalar belirli bir sıra takip ederek yapılmıştır. Öğrencilerden elde edilen nicel verilerin analizinde ilişkisel tarama analizi, nitel verilerin analizinde ise içerik analizi kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen nicel veriler, cinsiyet, Türkçe kitap okuma, anne ve baba eğitim düzeyi, Türkiye'de bulunma süresi, öğrencilerin evlerinde konuşulan dil şeklinde belirlenmiş olan bağımsız değişkenlere göre analiz edilmiş ve istatistiksel temelli olarak yorumlanmıştır. Öğrencilerin hâl eklerini kullanım durumlarının; cinsiyet, Türkçe kitap okuma, Türkiye'de bulunma süresi ve öğrencilerin evlerinde konuşulan dil değişkenlerine göre anlamlı bir farklılaşma göstermemiş olduğu fakat anne ve baba eğitim düzeyi değişkenine göre anlamlı farklılaşma gösterdiği bulgularına ulaşılmıştır. Öğrencilerin hâl ekleri kullanımlarını kendi oluşturdukları yazılı ürünlerde ne düzeyde yansıtabildiklerini ortaya çıkarmak adına öğrencilerden araştırmanın nitel verilerini oluşturan kompozisyonlar toplanmıştır. Bu nitel veriler analiz edildiğinde ise şu sonuçlara ulaşılmıştır; öğrencilerin hâl eklerini kullanımları çok kullanımdan az kullanıma doğru yalın hâli, yönelme hâli, bulunma hâli, belirtme hâli ve ayrılma hâli şeklinde sıralanmıştır. Öğrencilerin kompozisyonlarında kullandığı hâl eklerinin bazılarında hatalı kullanımlara rastlanılmıştır. En çok hatalı kullanımın yönelme hâli ekinde yapılmış olduğu ve onu sırasıyla belirtme hâli eki, bulunma hâli eki ve ayrılma hâli ekinin izlemiş olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Yabancılara Türkçe Öğretimi, Suriye Uyruklu Öğrenciler, Hâl Ekleri Kullanımı

Abstract:
The present study aims at examining case endings usage of middle-school Syrian students studying in Turkey and learning Turkish in this context according to several variables and revealing to what extent students can reflect these uses in their written outputs. It adopted the	concurrent triangulation design of the mixed method research. The study group consisted of 40 Syrian students studying in Turkey. Student information form, case endings multiple-choice and gap-filling tests were used as data collection tools in the study. The data were collected over a period of one month. The treatments were carried out following a certain sequence. The quantitative data obtained from the students were analysed through relational survey method; the qualitative data were analysed via content analysis technique. The quantitative data were analysed and statistically interpreted based on the independent variables such as gender, Turkish book reading status, parents' education level, residence time in Turkey and the language spoken at home. While the students case endings usage state did not significantly differ according to gender, Turkish book reading status and the language spoken at home, it showed significant change according to their parents' education level. When the written compositions, which formed the qualitative data of the research and were collected to reveal to what extent the students could reflect their knowledge about case endings, were analysed, it was found that the students most commonly used nominative case and followed by dative case, location case, accusative case and ablative case. In some of the students' case endings, misuses were found. It was revealed that the most misuses was made in dative case and followed by accusative case, location case and ablative case.
Keywords: Turkish teaching to foreigners, Syrian students, case ending usage