Peter F. Strawson'un Descartes'ın zihin felsefesi eleştirisi
Peter F. Strawson's critic of Descartes' philosophy of mind
Yazar: İREM GÜL İKİZ
Danışman: PROF. DR. ERDAL CENGİZ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Felsefe = Philosophy

Özet:
Bu tezin konusu, Strawson'ın Descartes'ın zihin felsefesine karşı geliştirdiği
eleştirisidir. Bu konu kapsamında Descartes'ın zihin felsefesinin açıklanabilmesi için
öncelikle onun epistemolojisine ve ontolojisine yer verilmiştir. Descartes doğru bilgiye
şüphe yöntemiyle ulaşmayı amaçlamıştır. Şüphe aynı zamanda hakikate ulaşmak için
atılacak ilk adımdır. Descartes hakikatin Tanrısal bir yanı olduğunu ve kişinin ancak sezgi
sayesinde buna ulaşabileceğini açıklanmıştır. Bu temel girişin ardından Descartes'ın
düalizminin nasıl ortaya çıktığı ve bu problemin Descartes tarafından eksik bırakılan
kısımları ele alınmıştır. İkinci bölümünde Descartes'ın zihin beden probleminin bir
uzantısı olan 'kişilik' kavramını nasıl var ettiğinin, kişinin bilinç durumlarını nasıl ele
aldığının ve birinci tekil kişinin, topluluk içinde öteki kişilerle olan etkileşiminin
sonuçlarından bahsedilmiştir. Bu bağlamda Descartes'ın öteki kişiler ve birinci tekil kişi
hakkında belirsiz ve eksik ifadelerde bulunduğu ve yorumcuların bu konudaki
Descartes'ın kuramını tamamlayan ya da karşı çıkan açıklamaları ele alınmıştır. Tezin
üçüncü bölümünde ise Strawson'ın 'Individuals' adlı kitabında ele aldığı 'kişi' kavramı
üzerinden Descartes' a olan eleştirisi ele alınmıştır. Strawson kişi kavramını diğer kişilere
atıfta bulunabilme imkanı üzerinden kurmuştur. Atıfta bulunma kişinin sadece bilinç
durumları üzerinden değil aynı zamanda bedeni üzerinden de gerçekleştirilen bir
durumdur. Descartes'ın kişiyi var ederken özneyi öne çıkarması ve bedenin gerekliliği
konusunda şüpheye düşmesi Strawson'ın kişilik kavramına aykırıdır. Ona göre kişinin
benliği, bedeni ve diğer kişilerin varlığı ile mümkün olmaktadır.

Abstract:
The subject of this thesis is Strawson's criticism of Descartes' philosophy of mind.
In this framework, Descartes' epistemology and ontology are given precedence in order
to explain his philosophy of mind. Descartes sought to arrive at the true knowledge using
the method of doubt. Doubt is also the first step to reaching the truth. Descartes argued
that the truth has a celestial side and that one can only reach the truth through intuition.
Following this brief introduction, firstly, how Descartes' dualism emerged and then the
parts of this problem that were left unresolved by Descartes were discussed. In the second
chapter of the thesis, how Descartes created the concept of 'personality', which is an
extension of the mind-body problem, how the individual's states of consciousness are
handled, and the results of the first person's interaction with other people in the
community are mentioned respectively. In this context, Descartes' ambiguous and
incomplete statements about other persons and the first person, and then the explanations
of other commentators that complement or contradict Descartes' theory are discussed. In
the third chapter of the thesis, Strawson's criticism of Descartes through the concept of
"person" in his book "Individuals" was discussed. Strawson established the concept of
person through the possibility of referring to other people. Attribution is a situation that
is realized not only through the consciousness of the person, but also through the body.
Descartes emphasizing the subject while creating the person and doubting the necessity
of the body goes against Strawson's concept of 'person'. According to him, one's self is
made possible by his body and the existence of other people