Türkiye'de halk kütüphanesi hizmetlerinin özel idarelere devri konusunda özel idare yöneticilerinin yaklaşımları
Opinions of special provincial administration directors on the transferring of public library services to the special provincial administrations in Turkey
Yazar: ORHAN AÇIKGÖZ
Danışman: PROF. DR. BÜLENT YILMAZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management
Dizin: Devir = Turnover ; Halk kütüphaneleri = Public libraries ; Kütüphaneler = Libraries ; Yöneticiler = Managers ; Özel idareler = Local governments ; İl özel idareleri = Provincial special administrations

Özet:
Türkiye'de halk kütüphanesi hizmetlerinin yerel yönetimlere devri, son yıllarda sürekli gündemde olan konulardan biridir. Tartışmalarda genellikle halk kütüphanelerinin yerel yönetimlere devri için uygun koşulların oluşmamış olduğu sonucuna varılmaktadır. Söz konusu tartışmalarda ayrıca halk kütüphanelerinin yerel yönetimlere devri gerçekleşmeden önce gerekli yasal düzenlemelerin yapılmasının ve yerel yönetimlerin bütçe, personel, altyapı vb. konularda yeterli şartlara kavuşturulmasının önemi vurgulanmaktadır.Gelinen son nokta itibariyle, halen Mecliste bulunan devirle ilgili kanun tasarısına göre, 81 il ve büyük şehirlere bağlı merkez ilçe halk kütüphaneleri halen olduğu gibi Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü'ne bağlı kalacak, diğer ilçe halk kütüphaneleri ise il özel idarelerine devredilecektir.Bu çalışma, ?Türkiye'de halk kütüphanelerinin özel idarelere devri konusunda özel idare yöneticilerinin yaklaşımlarını ortaya koyarak, özel idareler açısından devrin gerçekleştirilmesi için uygun koşulların var olup olmadığını belirlemek? amacıyla hazırlanmıştır.Bu araştırma, Türkiye'de bulunan 81 il ve 81 ilçe özel idaresi olmak üzere toplam 162 özel idareyi kapsamaktadır. Araştırma kapsamında 162 özel idare yöneticisine anketler ulaştırılmış ve bunlardan yanıtlarını gönderen 125'i araştırmaya katılmıştır.Çalışmanın hipotezi, ?Türkiye'de özel idare yöneticilerine göre, halk kütüphanelerinin özel idarelere devri, halk kütüphaneleri ile ilgili var olan durumu değiştirmeyecektir? biçiminde oluşturulmuştur.Araştırmadan elde edilen sonuçlara göre, Türkiye'de özel idare yöneticilerinin var olan koşullarda halk kütüphanelerinin özel idarelere devredilmesini istemediği ortaya çıkmıştır. Özel idare yöneticileri, devir gerçekleşmeden önce bu hizmetlere çerçeve çizecek yasal düzenlemelerin yapılması ve pilot uygulamalar ile planlı bir süreç izlenmesi gerektiğini düşünmektedirler. Özel idare yöneticileri ayrıca devrin gerçekleşmesi halinde halk kütüphanesi hizmetlerinde genel olarak bir değişiklik olmayacağına ve halk kütüphanesinin özel idareler için gereksiz yükler getireceğine inanmaktadırlar. Bunun yanında olumlu olarak, özel idare yöneticileri, devrin olması halinde özel idarelerin halk kütüphanelerine yeterli desteği ve önemi vereceğini ve halk kütüphaneleri ile ilgili sorumluklarını yerine getirmede sıkıntı yaşamayacaklarını düşünmektedirler.Halk kütüphanelerinin özel idarelere devri konusu, konunun uzmanı ve tarafı profesyonel kişi ve kurumlarca tartışılmalı, konu ile ilgili hukuksal altyapı oluşturulduktan sonra bilimsel verilere dayalı olarak karar verilmelidir.Anahtar Sözcükler: Halk kütüphaneleri, yerel yönetimler, özel idareler, özel idare yöneticileri, halk kütüphanesi hizmetlerinin özel idarelere devri, Türkiye.

Abstract:
Transferring of public library services to the local administrations is one of the issues that are constantly on the agenda in recent years in Turkey. Discussions about this issue generally come to a conclusion that favorable conditions for the transferring of public libraries have not occurred yet. In those discussions also, it is emphasized that necessary legal arrangements must be made and adequate conditions have to be provided for the local administrations in the fields of budget, personnel and infrastructure etc. before the transferring takes place.As the latest point reached in, according to the draft law related to the transferring which is a long-awaited one in Parliament, the 81 province public libraries and central district public libraries that are connected to the metropolis cities will remain under the administration of Turkish Ministry of Culture and Tourism, General Directorate of Libraries and Publications but remaining district public libraries will be transferred to the special provincial administrations.The aim of the study is ?to determine whether there are appropriate conditions or not for the realization of the transferring in terms of the special provincial administrations by getting opinions of special provincial administration directors about the transferring of the public libraries to the special provincial administrations?.This research covers a total of 162 special provincial administrations including 81 cities and 81 districts in Turkey. Within the scope of the research, surveys were posted to 162 administration directors and 125 of them participated in the research with their answers.Hypothesis of the study was developed as follows; ?special provincial administration directors in Turkey think that the transferring of the public libraries to the special provincial administrations will not change the public libraries? current situation. Results of the research show that most of the special provincial administration directors in Turkey are unwilling to the transferring of public libraries to the special provincial administrations in the existing conditions. The directors think that legal arrangements to draw a special frame for these services should be made and a planned process should be monitored applying pilot studies before the transferring takes place. The directors also believe that no change will occur in the public library services in general and the public libraries will generate unnecessary work loads for the special provincial administrations in case of the transferring. Besides, positively, directors think that the special provincial administrations will give adequate support and importance to the public libraries and they will not have a problem in fulfilling their responsibilities for them in case of the realization of the transferring.The issue of the transferring of the public libraries to the special provincial administrations should be discussed by experts, professional people and institutions in the field, after building of a legal infrastructure related to the subject, the decision should be made on the basis of scientific data.Key Words: Public libraries, local administrations, special provincial administrations, special provincial administration directors, transferring the public library services to the special provincial administrations, Turkey.