Bir ailenin primer enürezis noktürnalı bireylerindeki genetik değişimlerin araştırılması
Investigation of genetic changes in a family's individuals with primary enuresis nocturna
Yazar: AYDENİZ AYDIN GÜMÜŞ
Danışman: PROF. DR. FETHİ SIRRI ÇAM
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Genetik = Genetics
Dizin: Aile = Family ; Enürezis = Enuresis ; Genetik = Genetics ; Moleküler genetik = Molecular genetic ; Nokturnal enürezis = Nocturnal enuresis ; Türk ailesi = Turkish family ; Ürinasyon = Urination ; Ürinasyon bozuklukları = Urination disorders

Özet:
Amaç: Enürezis noktürna (EN), idrar kontrolünün kazanılması gereken yaşta,
bireyin uyku esnasında istemsiz olarak idrarını yapması anlamına
gelmektedir. 5 yaş ve üzerinde, gece kuru kalma dönemi olmaksızın uykuda
yatak ıslatma durumunun devam etmesi primer enürezis noktürna; 6 ayın
üzerinde gece kuru kalma durumu sonrasında yatak ıslatmanın olması ise
sekonder enürezis noktürna olarak adlandırılmaktadır. Dünya genelinde
enürezis noktürna prevelansı %3-24.4 arasında olarak bildirilmekle birlikte,
ülkemizde %10,5-17,5 arasında seyretmektedir. EN %2-3 oranında ise
erişkin yaşta devam etmektedir. Anne ve babanın birinde enürezis varlığında
çocukta hastalık oluşma riski %43 iken, ebeveynlerin her ikisinde de enürezis
öyküsü varlığında risk %77'ye yükselmektedir.
EN etiyopatogenezini aydınlatmak üzere idrar volümünde artış, mesane
kapasitesinde azalma, uyku problemleri olmak üzere üç ana mekanizma
üzerinde yoğunlaşılmış ve bunun yanında kan basıncı artışı, hiperkalsiüri,
obezite, psikolojik ve çevresel etmenler üzerinde çalışmalar yapılmıştır.
Genetik çalışmalar, kromozom 8q, 12q13-21, 13q13-q14.3, 22q11, 4p16.1
bölgeleri ve bu bölgeler ile ilişkili GNAZ, DRD5, D1B, DRD4, nNOS genleri
üzerinde yoğunlaşmış fakat henüz net bir kanıya ulaşamamışlardır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada bir ailenin primer enürezis noktürnalı
bireylerinin ailevi segregasyonu gösterilmiş 6 (altı) bireyinden (Grup 1) tüm
ekzom sekanslama yöntemi ile analiz yapılmıştır. Ekzom sekanslama ile elde
edilen verilerden uygun görülen genetik değişimler, segregasyonu
gösterilemeyen ailenin diğer 7 (yedi) bireyinde (Grup 2) araştırılmıştır.
Bulgular: Aile bireylerinin ekzom sekanslamasından elde edilen ortak veriler
analiz edilmiş ve daha önceki çalışmalarda enürezis noktürna ile
ilişkilendirilmiş kromozom 8q, 12q13-21, 13q13-q14.3, 22q11, 4p16.1
bölgeleri ile GNAZ, DRD5, D1B, DRD4 genlerinde hastalık nedeni olabilecek 
91
herhangi bir değişim taşımadıkları saptanmıştır. Enürezis noktürna
etiyopatogenezinde suçlanan idrar miktarında artış, vazopressin eksikliği,
azalmış mesane kapasitesi, uyku ve uykuda solunum bozuklukları, otonom
sinir sistemi disfonksiyonu, obezite, hiperkalsiüri, dikkat eksikliği ve
hiperaktivite bozukluğu nedenlerine yol açabilecek biyolojik yolaklarda yer
alan tüm genlerdeki ortak değişimler incelenmiş, bu değişimlerin tamamının
benign karakterde olduğu görülmüştür.
Sonuç: Enürezis noktürnanın etiyolojisinin aydınlatılabilmesi için daha fazla
vaka ile tüm genom çalışmaları yapılması; patofizyoloji ve epidemiyolojiye
yönelik daha fazla çalışma yapılması gerekmektedir. Bu çalışma, enürezis
noktürna genetiği ile ilgili daha önce yapılmış bağlantı çalışmalarından sonra
DNA dizileme ile yapılan dünya literatüründeki ilk çalışma olma özelliği
taşımaktadır.

Abstract:
Aim: Enuresis nocturna (EN) means that the individual urinates involuntarily
during sleep at the age when urine control should be gained. Continuation of
bed-wetting state at the age of 5 and over without a dry night period is
primary enuresis nocturna; Bed wetting after over 6 months of dryness is
called secondary enuresis nocturna. Although the prevalence of enuresis
nocturia is reported to be between 3-24.4% worldwide, it is between 10.5-
17.5% in our country. EN continues at the adult age of 2-3%. While the risk of
developing a child disease is 43% in the presence of enuresis in one of the
parents, the risk increases to 77% in the presence of a history of enuresis in
both parents.
In order to elucidate the EN etiopathogenesis, three main mechanisms have
been focused on: increase in urine volume, decrease in bladder capacity,
sleep problems and studies have been conducted on blood pressure
increase, hypercalciuria, obesity, psychological and environmental factors.
Genetic studies have concentrated on the chromosome 8q, 12q13-21,
13q13-q14.3, 22q11, 4p16.1 regions and the GNAZ, DRD5, D1B, DRD4,
nNOS genes associated with these regions, but have not yet reached a clear
understanding.
Material and Method: In this study, the primary enuresis nocturnal
individuals of a family, 6 (six) individuals with inheritance (Group 1) were
analyzed by the whole exome sequencing method. Genetic changes that
were found appropriate from the data obtained by exom-sequencing were
investigated in 7 (seven) individuals (Group 2) of the family whose
segregation could not be shown.
Results: The common data obtained from the exome sequencing of family
members were analyzed. No individual had a pathogenic change in the the
chromosome 8q, 12q13-21, 13q13-q14.3, 22q11, 4p16.1 regions and GNAZ, 
93
DRD5, D1B, DRD4 genes associated with the enuresis nocturna ın previous
studies. Common changes in all genes involved in biological pathways that
may lead to an increase in the amount of urine accused in the
etiopathogenesis of enuresis nocturia, vasopressin deficiency, decreased
bladder capacity, sleep and sleep breathing disorders, autonomic nervous
system dysfunction, obesity, hypercalciuria, attention deficit and hyperactivity
disorder were examined and all of them were found to have benign
character.
Conclusion: In order to elucidate the etiology of enuresis nocturia, whole
genome studies with more cases; more studies on pathophysiology and
epidemiology are needed. This study is the first study in the world literature
with DNA sequencing after previous connection studies on enuresis nocturna
genetics.