İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin çokgenler ve dörtgenler konularındaki kavram yanılgılarının belirlenmesi
Determining fifth grade students` misconceptions on polygons and quadrilaterals
Yazar: HÜSEYİN BAŞIŞIK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CUMALİ ÖKSÜZ
Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Geometri öğretimi = Geometry teaching ; Geometrik şekiller = Geometric shapes ; Kavram yanılgısı = Misconception ; Kavram öğretimi = Concept teaching ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Öğretim = Teaching ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu çalışmada ilköğretim beşinci sınıf öğrencilerinin ?Çokgenler? ve ?Dörtgenler? konularında sahip oldukları kavram yanılgıları ve bu yanılgılara temel olan düşünceleri belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilmiş ?5. Sınıf öğrencilerinin çokgenler ve dörtgenler konularında sahip oldukları kavram yanılgıları teşhis testi? kullanılmıştır.Katılımcıların kavram yanılgılarını tespit edebilmek amacıyla oluşturulan teşhis testinde açık uçlu, çoktan seçmeli, doğru-yanlış ve çizim gerektiren türde hazırlanmış sorular yer almış ve katılımcıların olası kavram yanılgıları farklı soru türleriyle ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Ayrıca katılımcıların olası kavram yanılgılarına sebep olan nedenleri öğrenmek amacıyla her teşhis sorusunun altında ?neden böyle düşündüklerini? açıklamaları istenen bir gerekçe bölümü yer almış ve katılımcıların bu bölümü de doldurmaları istenmiştir. Cevapların analizinde çoktan seçmeli bölümde verilen cevaplarla beraber ilgili gerekçe bölümünde verilen cevaplar da dikkate alınmıştır. İlgili soru maddesi kategori olarak ele alınmış ve katılımcıların gerekçeler altında yaptıkları açıklamalar kodlanarak analizler gerçekleştirilmiştir. Çoktan seçmeli sorulara verilen cevaplar ve bu cevaplara ilişkin gerekçeler için ayrıntılı tablolar hazırlanmıştır. Bu tablolarda katılımcıların çoktan seçmeli sorulara verdikleri cevapların seçeneklere dağılımı, sundukları gerekçelere ait açıklamalarının yüzde ve frekans değerleri ve bu gerekçelere ait puanlamalar yer almıştır. Çoktan seçmeli bölümde cevapların puanlama değerleri doğru, kısmi doğru ve yanlış olarak hesaplanarak puanlanmış ve de aynı şekilde gerekçelerine göre cevaplar doğru, kısmi doğru ve yanlış olarak ele alınarak her cevap için farklı puanlama yapılmıştır. Çalışmanın kişisel bilgiler, matematiğe yönelik ilgi, sevgi ve geometriye yönelik ilgi ve sevgi verileri ve seçeneklerin puanlanmasına ilişkin bölümü SPSS 11.5 programında analize tabii tutulmuş ve bu anlamda nicel araştırma metodu kullanılmıştır. Çalışmanın gerekçelere ait nitel bölümünde katılımcılara ait veriler nitel araştırma metodu ilkelerine uygun olarak gerçekleştirilmiş ve kavram yanılgıları ve olası nedenleri ayrıntılarıyla sunulmuştur. Bu yönüyle bu çalışmanın modeli nitel ve nicel karma bir araştırma modeli niteliğindedir.Çalışmanın evrenini 2009-2010 eğitim öğretim yılında Aydın ili merkez ilçede öğrenim görmekte olan beşinci sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Aydın ili merkez ilçede bulunan okullardan 3 tanesi random usulüyle belirlenmiş ve bu okullarda öğrenim görmekte olan 200 tane beşinci sınıf öğrencisi örneklem olarak alınmıştır.Araştırma bulgularına göre beşinci sınıf öğrencileri çokgen, üçgen, kare, dikdörtgen, paralelkenar, eşkenar dörtgen, beşgen, altıgen, yamuk, köşegen, yükseklik kavramları ile ilgili bazı kavram yanılgılarına sahiptirler. Bunlardan en önemliler öğrencilerin üçgeni çokgen olarak düşünmemeleri, klasik formda olmayan çokgenleri çokgen olarak kabul etmemeleri, 45 o döndürülmüş kareyi eşkenar dörtgenle karıştırmaları, üçgenin köşegeni olduğunu düşünmeleri, dört kenardan fazla kenara sahip ya da çapraz köşeleri olmayan çokgenlerin köşegenlerinin olmadığına inanmaları, kenar uzunlukları eşit olan çokgenlerin köşegen uzunluklarının eşit olacağını düşünmeleridir.ANAHTAR SÖZCÜKLER: Geometrik Kavram Yanılgıları, İlköğretimde Geometri, Çokgen, Dörtgen, Geometrik Kavramların Öğretimi

Abstract:
In this study, a study of what are the fifth graders` misconceptions about the concept of ?polygons? and ?quadrilaterals? is conducted and their reasoning underlying their responses is tried to be revealed in the analysis. Data is collected through using an instrument developed by the researcher as ?The Identification Test For Fifth Grade Students? Misconceptions About Polygons and Quadrilaterals?. Identification test included questions such as open-ended, multiple choice, true-false and drawing necessary types to figure out the participants possible misconceptions in a variety of ways.In addition to the questions to reveal the participants` misconceptions, there is also placed a ?reasoning? section that they have to fill out below each questions to let them explain why they think so. In the analysis of the participants? responses, their answers given to multiple choice test items along with their reasoning are taken in consideration.Related question is taken as a category and expressions about their reasoning are coded thoroughly to analyse the findings. Detailed tables are prepared for the answers of multiple choice questions and for the reasoning explanation of these answers. The distributions of participants` responses to the multiple choice test items, the frequency and percentage values of their explanations that they give when explaining their reasoning are placed in these tables. Answers in the multiple choice part of the test as well as the reasoning part of the test were graded as ?true, partially true and false? and numeral grading is also accomplished accordingly for each answer. To analyse data about the personal informations, participants` interest and participants' affections towards mathematics and geometry and to calculate the scores from multiple choice tests, SPSS 11.5 statistics program for windows is used.Regarding the reasoning part of the study, which regards to the qualitative aspect of the study, data from participants` is analysed according to the principles of the qualitative research method and children`s misconceptions and possible reasons of these misconceptions are presented in details. Thus, the model of this study is designed as a qualitative and quantitative mixed resarch model.This study is conducted with fifth grade students attending elementary schools in the central schools of Aydın in 2009-2010 educational year. Three schools are chosen randomly from among the central scools of Aydın and 200 fifth grade students attending these schools are taken as the sample of the study. According to the findings from this study, fifth grade students` are found having some misconceptions on polygons, triangle, square, rectangle, parallelogram, rhombus, pentagon, hexagon, trapezoid, diagonal and altitute. The most important findings are as follows; ?students do not see a triangle as a polygon?, ?students view a polygon given in unusual form as not a polygon?, ?they are confused with 45o turned square as thinking of it as a rhombus?, ?they think triangle as if it has a diagonal?, ?they think a polygon with more than four sides or a polygon of which corners are not opposite as if it does not have a diagonal?, and ?they think that polygons with equal sides should have equal diagonals?.KEY WORDS: Geometric Misconceptions, Geometry In Elementary Schools, Polygon, Quadrilateral, Teaching Geometric Concepts