Kandidemi saptanan hastalarda mortalite ile ilişkili risk faktörlerinin araştırılması
Investigation of risk factors related to mortality in patients detected with candidemia
Yazar: AHMET ALACÜCÜK
Danışman: PROF. DR. ZEKAVER ODABAŞI
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji = Infectious Diseases and Clinical Microbiology

Özet:
Giriş ve Amaç:
İnvaziv kandidiyazis (İK) Candida türlerinin neden olduğu sağlık hizmeti ile ilişkili
önemli bir fungal enfeksiyon olup özellikle bağışıklığı baskılanmış ve kritik hastalarda
yüksek mortalite oranına sahiptir. Mortalite ile ilişkili risk faktörlerinin araştırılması ve
belirlenmesi, kandidemi tanı ve tedavisinde rehberlere uyumun arttırılması mortalitenin
azalmasını sağlayabilir. Bu nedenle çalışmamızda kandidemi hastalarında mortalite ile
ilişkili olabilecek risk faktörleri ve güncel İK tedavi rehberlerine uyumun kantitatif bir
göstergesi olan Equal Candida skoru ile mortalite arasındaki ilişki araştırılmıştır.
Gereç ve Yöntem:
Çalışmamızda 01 Ocak 2015- 30 Temmuz 2023 tarihleri arasında Marmara Üniversitesi
Pendik Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde servis ve yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ)
kandidemi tanısı ile takip edilen 311 hastaya ait bilgiler retrospektif olarak hastane kayıt
sistemi ve laboratuvar bilgi sistemi kullanılarak tarandı. Hastaların epidemiyolojik
özellikleri, Candida tür dağılımları, tanı, tedavi ve izlemde kullanılan klinik parametreler
ile 30 günlük mortalite oranları incelendi.
Bulgular:
Çalışma döneminde kandidemi tespit edilen 311 hastanın tek değişkenli analizinde servis
yatışı (p<0.001), septik şok (p<0.001), ampirik ekinokandin kullanımı (p=0.001), ampirik
flukonazol kullanımı (p<0.001), eş zamanlı bakteriyemi (p<0.001), düzenli kültür alımı
(p<0.001), kültür negatifliği olması durumunda tedavinin 14 güne tamamlanması
(p<0.001), antifungal duyarlılık çalışılması (p=0.003) değişkenleri ile mortalite açısından
istatistiksel olarak anlamlı ilişki göstermiştir.
Servis yatışı, ampirik flukonazol kullanımı, düzenli kültür alımı, antifungal duyarlılık
çalışılması ve kültür negatifliği olması durumunda tedavinin 14 güne tamamlandığı
hastalarda mortalite oranı anlamlı derecede düşük olduğu saptanmış olup ampirik
iii
ekinokandin kullanımı, septik şok varlığı, eş zamanlı bakteriyemi olan hastalarda
mortalite oranı anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur.
Hastaların Equal Candida skoru (p<0.001), hastanede kalış süresi (p=0.047) ve toplam
antifungal kullanım süresi (p<0.001) ile mortalite açısından anlamlı ilişki olduğu
görülmüştür; Equal Candida skoru ve toplam antifungal tedavi süresi yüksek olanlarda
mortalite daha düşük; hastanede kalma süresi daha uzun olan hastalarda mortalite daha
yüksek bulunmuştur.
Çok değişkenli lojistik regresyon modeli sonucuna göre Equal Candida skoru ≤13,50
olanlarda mortalite riskinin arttığı (OR:4.79 %95 CI: 2.14-10.69; p<0.001), kültür
negatifliği sonrası tedavinin 14 güne tamamlanmasının mortalite riskini azalttığı
belirlenmiştir (OR:0.09, %95 CI:0.49-0,19;p<0.001).
Sonuç
Rehberlere uyumun kantitatif bir ölçümü olarak tasarlanan Equal Candida skoru
çalışmamızda olduğu gibi mortalitenin tahmin edilmesinde önemlidir. Çalışmamızda çok
değişkenli analizde Equal Candida skorunda artış, kan kültür negatifliği sağlanması
sonrasında tedavinin 14 güne tamamlanması ve antifungal tedavi süresindeki artış
mortalitede azalma ile ilişkili bulunmuştur. Kandidemi yönetimi açısından kılavuzlarda
belirlenen tanı, tedavi ve izlem önerilerinin hastalarda uygulanmasının mortalitenin
azalmasına katkı sağlayacağı aşikardır.

Abstract:
Background:
Invasive candidiasis (IC) is an important healthcare-associated fungal infection caused by
Candida species and has a high mortality rate, especially in immunocompromised and critically
ill patients. Investigating and identifying risk factors associated with mortality and increasing
compliance with guidelines in the diagnosis and treatment of candidemia can reduce mortality.
Therefore, in our study, risk factors that may be associated with mortality in candidemia patients
and the relationship between Equal Candida score, which is a quantitative indicator of
compliance with current IC treatment guidelines, and mortality were investigated.
Materials and Methods:
In our study, the information of 311 patients who were followed up with a diagnosis of
candidemia in the wards and intensive care units (ICU) of Marmara University Pendik Training
and Research Hospital between January 1, 2015 and July 30, 2023 were retrospectively scanned
using the hospital registry system and laboratory information system.
Epidemiological characteristics of the patients, Candida species distributions, clinical
parameters used in diagnosis, treatment and follow-up, and 30-day mortality rates were
examined.
Results
In the univariate analysis of 311 patients with candidemia detected during the study period,
hospitalization (p<0.001), septic shock (p<0.001), empirical echinocandin use (p=0.001),
empirical fluconazole use (p<0.001), and concurrent bacteremia (p<0.001). 0.001), regular
culture taking (p<0.001), completion of treatment for 14 days in case of negative culture
(p<0.001), antifungal sensitivity study (p=0.003) showed a statistically significant relationship
with the variables in terms of mortality.
The mortality rate was found to be significantly lower in patients with hospitalization, empirical
v
fluconazole use, regular culture collection and culture negativity, and treatment was completed
within 14 days. The mortality rate was found to be significantly higher in patients with empirical
echinocandin use, presence of septic shock and concurrent bacteremia.
It was observed that there was a significant relationship between the patients' Equal Candida
Score (p<0.001), hospital stay (p=0.047) and total antifungal use time (p<0.001) in terms of
mortality; Mortality was found to be lower in those with a higher Equal Candida score and
higher total antifungal treatment duration ; Mortality was found to be higher in patients with
longer hospital stays.
According to the results of the multivariate logistic regression model, it was determined that
the risk of mortality increased in those with an Equal Candida score ≤13.50 (OR: 4.79, %95 CI:
2.14-10.69; p<0.001), and completing the treatment for 14 days after culture negativity reduced
the risk of mortality (OR: 0.09, %95 CI:0.49 0.19;p<0.001).
Conclusion
The Equal Candida score, designed as a quantitative measurement of compliance with the
guidelines, is important in predicting mortality, as in our study. In our study, in multivariate
analysis, an increase in the Equal Candida score, completion of treatment to 14 days after blood
culture negativity, and an increase in the duration of antifungal treatment were found to be
associated with a decrease in mortality. It is obvious that the implementation of the diagnosis,
treatment and follow-up recommendations specified in the guidelines in terms of candidemia
management will contribute to the reduction of mortality in patients.