Kripto para, emtia ve enerji piyasaları arasında bilgi yayılımı
Information dissemination between cryptocurrency, commodity and energy markets
Yazar: EMEL UĞUR
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET FATİH BUĞAN
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası Ticaret ve Finans Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası Ticaret = International Trade

Özet:
Finansal piyasalarda çeşitli bilgiler aracılığıyla varlık fiyatlarında dalgalanmalar, meydana gelmektedir ve yatırımcılar için bu durum önemli bir risk unsuru olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu dalgalanmaların nedenleri ve etkileri, yatırımcıların portföy yönetimi stratejilerini belirlemede kritik bir rol oynamaktadır. Geleneksel varlık sınıflarının yanı sıra kripto para birimleri gibi yeni ve dinamik varlık sınıfları da giderek daha fazla dikkat çekmektedir. Özellikle, Bitcoin gibi kripto para birimleri, yatırımcıların ilgisini çekmiş ve portföy çeşitlendirmesi stratejilerinde önemli bir rol oynamıştır. Bitcoin ve diğer kripto para birimleriyle birlikte, emtia ve enerji piyasaları da yatırımcılar için çeşitli alternatifler sunmaktadır. Geleneksel olarak hisse senedi, tahvil ve döviz piyasaları üzerine odaklanan portföy çeşitlendirmesi çalışmaları, son yıllarda kripto paralar, emtia ve enerji gibi alternatif piyasaların yükselişi ile yeni boyutlar kazanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, kripto para, emtia ve enerji piyasaları arasındaki bilgi yayılımını incelemektir. Veri seti üç emtia grubunu; enerji, metaller ve tarım emtiaları ve bunların bireysel emtia bileşenlerinin yanı sıra önde gelen beş kripto para birimi; Bitcoin, Ethereum, Ripple, Stellar ve Litecoinin 04.03.2019-07.03.2024 tarihleri arasında işlem gören toplam 20 endeks veri, günlük değerleri incelenerek çalışmaya dahil edilmiştir. Uygulama kısmında öncelikle serilerin durağanlık seviyeleri incelenmiş, Dickey Fuller (ADF) ve Phillips-Perron (PP) birim kök testleri sonucunda getiri serileri için GARCH modelleri kurulmuştur. GARCH modeli doğrultusunda elde edilen kalıntılar kullanılarak Ortalamada ve Varyansta Nedensellik testleri yapılmıştır. Nedensellik testleri sonucunda kripto paralar, emtia ve enerji piyasaları birimleri arasında istatistiksel olarak anlamlı çift yönlü ve tek yönlü ilişkiler tespit edilmiştir.

Abstract:
In financial markets, fluctuations in asset prices occur through various information and this is an important risk factor for investors. The causes and effects of these fluctuations play a critical role in determining investors' portfolio management strategies. In addition to traditional asset classes, new and dynamic asset classes such as cryptocurrencies are increasingly attracting attention. In particular, cryptocurrencies such as Bitcoin have attracted investors' attention and played an important role in portfolio diversification strategies. Along with Bitcoin and other cryptocurrencies, commodity and energy markets also offer various alternatives for investors. Portfolio diversification efforts, which have traditionally focused on stock, bond and foreign exchange markets, have gained new dimensions in recent years with the rise of alternative markets such as cryptocurrencies, commodities and energy. The aim of this study is to examine information spillovers between cryptocurrency, commodity and energy markets. The data set includes three commodity groups; energy, metals and agricultural commodities and their individual commodity components, as well as five leading cryptocurrencies; A total of 20 daily index data of Bitcoin, Ethereum, Ripple, Stellar and Litecoin, traded between 04.03.2019-07.03.2024. In the application part, firstly, the stationarity levels of the series are examined and GARCH models are constructed for the return series as a result of Dickey Fuller (ADF) and Phillips-Perron (PP) unit root tests. Mean and Variance Causality tests were conducted using the residuals obtained from the GARCH model. Causality tests revealed statistically significant bidirectional and unidirectional relationships between cryptocurrencies, commodity and energy markets.