Sanal gerçeklik ortamında heykel-mekân ilişkisi
Sculpture–space relationship in virtual reality environment
Yazar: AYŞEGÜL ALTUNOK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURETTİN BEKTAŞ
Marmara Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Heykel Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Heykel = Sculpture ; Heykel sanatı = Sculpture art ; Mekan = Space ; Mekansal bellek = Spatial memory ; Sanal = Virtual ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; Sanal sanat = Virtual art ; Sanallık = Virtuality ; Sanat = Art ; Sanat ideolojisi = Art ideology

Özet:
Bu sanatta yeterlik çalışması kendi alanında yapılan ilk örnek çalışmalardan biri olma özelliği taşımaktadır. Sanatta yeterlik çalışması olarak gerçekleştirilen çalışmada yapıt olarak sanal gerçeklik ortamında mekân oluşturulup, bu mekâna sanal bir heykel yapılmıştır. Yapılan çalışmada gerçek ile sanal gerçek (VR) kavramlarının ideolojik çerçeveleri araştırılmıştır. Bu araştırma kapsamında "Sanal Gerçeklik ortamında, heykel sanatının dili kullanılarak mekâna-özgü bir sanat yapıtı gerçekleştirilebilir mi?" sorusu üzerinde durulmuştur. Gelişmekte olan duyuların sanallaştırılmasına yönelik uygulayımlar (teknolojiler) göz önüne alınarak sanal mekân ile sanal heykel ilişkisi tartışmaya açılmıştır. Bu bağlamda sanal mekân konusu, sanat yapıtının "yok yerlerde" kendini biçimlendirmesi bakımından heykel uygulamalarında ele alınmasının önemi, açabileceği yeni deneyim alanları, türe özgü gündeme gelecek yeni sorular boyutunda irdelenmiştir. Mekânın değişen fiziksel durumu tartışmaya açılırken, mekânın sanallaşması gibi, anı kavramının da sanallaştırılmış bir deneyime dönüşümü irdelenmiştir. Yeni kuşak aygıtlarla heykelin sanal mekânda varlığına ilişkin örnek bir yapıt ortaya koyarak, bu mekânlara yönelik tartışmaları gündemde tutup, bugünden yarına dek uzanacak olan yeni bir tartışma ortamına heykel sanatını yaklaştırmanın bir yolu aranmıştır.

Abstract:
This work is one of the first examples of its kind in its field. In this thesis, a virtual reality environment was created as a work of art, with a virtual sculpture placed in that space. The ideological frameworks of real and virtual reality (VR) concepts were explored in this study. In the context of this research, the question of whether a site-specific work of art can be created in a virtual reality environment using the language of sculpture was addressed. Considering the applications (technologies) for virtualizing developing senses, the relationship between virtual space and virtual sculpture was discussed. In this context, the importance of addressing virtual space in sculpture applications in terms of the art work's self-shaping in "non-places," the new experiential areas it can open up, and the new questions that will come to the fore in the genre-specific agenda were analyzed. While the changing physical state of space was discussed, the concept of memory was also explored as a virtualized experience. By creating an example of a virtual sculpture's presence in virtual space with new generation devices, a way to bring sculpture art closer to the discussion of these spaces and to open up a new discussion environment from today to tomorrow was sought.