Eğitim yönetiminde protokol
Protocol in educational administration
Yazar: MURAT ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM KOCABAŞ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Görgü kuralları = Etiquette rules ; Kibarlık = Politeness ; Protokoller = Protocols

Özet:
Tarih boyunca bir arada yaşayan insanlar hem aralarındaki ilişkileri düzenli bir hale sokmak hem de doğacak anlaşmazlıkları çözebilmek adına bazı kurallar oluşturup ortaya koymuşlardır. Bu kurallar sadece bir toplumun kendi içinde geçerli değil, diğer toplumlar ve devletlerle olan ilişkilerde de uygulanmıştır. Böylelikle de diplomasi ve protokol kavramları doğmuştur. Toplum içinde ve gündelik yaşamda uygulanan kurallara "sosyal davranış kuralları"; kamusal yaşamda yani resmî ortamlarda, tören, davet gibi etkinliklerde uygulananlara ise "protokol kuralları" denilmektedir. Protokoldeki en büyük sorun ve anlaşmazlıklar her zaman önde gelme hususunda yaşanmıştır. Her makam sahibi kişi, kendi bağlı bulunduğu kurumun diğer kurumlardan daha önemli ve önde olması gerektiğini düşünmüş ve hatta bazen ülkeler arasında da çok önemli boyutlarda protokol krizleri yaşanmıştır. Bu nedenle farklı ülkelerdeki protokol, görgü ve nezaket kuralları ile ilgili hususların bilinmesinin önemi de gün geçtikçe artmaktadır.
Günümüz dünyasında özellikle iş ortamlarında olmak üzere hemen her yerde protokol, görgü ve nezaket kurallarına uymanın ve onları uygulamanın önemi üzerinde durulmaktadır. ABD başta olmak üzere birçok farklı ülkede bu kurallar ile ilgili eğitimlerin verildiği görgü okulları (school of etiquette) açılmıştır. Gün geçtikçe bu okulların sayısı ve bu okullarda eğitimi verilen sosyal davranış kuralları ile ilgili kurs ve seminerlerin sayısı da artmaktadır. Birçok kurum ve kuruluş personelini bu tarz okullarda verilmekte olan kurslara ve seminerlere göndererek onların iyi davranışlar sergileyen, terbiyeli bireyler olmalarını sağlamaya çalışmaktadırlar. Örgütsel bir kurum olarak eğitim sistemi içerisindeki okullarda da müdürlerin ve yardımcılarının, öğretmenlerin, öğrencilerin, velilerin hatta okuldaki diğer yardımcı hizmetlerden sorumlu personelin bu kurallar konusunda bilgi sahibi olmaları ve bunlara uymaları önem arz etmektedir.
Bu araştırma protokol, görgü ve nezaketin eğitim ve eğitim yönetimindeki önemi ve uygulanması ile ilgilidir. Bunun için farklı türdeki kaynaklar taranmıştır. Protokol, görgü ve nezaket kurallarının; eğitim yöneticileri, okul müdürleri ile müdür yardımcıları, okul hizmetlileri, yarının büyükleri olan öğrenciler ve onları yetiştiren veliler tarafından öğrenilmesinin ve uygulanmasının büyük öneme sahip olduğu anlaşılmıştır. İyi terbiye, nezaket ve zarafetten yoksun bireyler yetiştirmemek; tam tersine saygılı, görgülü, nerede, ne zaman ve nasıl davranması gerektiğini bilen bir nesil yetiştirmek adına da bu kurallarla ilgili eğitimlerin okullarda verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Protokol kuralları, görgü kuralları, nezaket kuralları, eğitimde görgü ve protokol.

Abstract:
Throughout the history, people who live together have formed some rules both to fix their relationships and to solve conflicts among themselves. These rules have been applied in the way not only are valid in one society but also are valid in the relationship with other countries and states. Therefore, diplomacy and protocol concepts have come to light.  Rules which are applied in society and daily life are called as "social behaviour rules" and the rules which are applied in public spheres such as formal meetings, ceramonies and invitations are called as "protocol rules". The most important problems and conflicts in protocol have always been about priority. Every person who has a title has considered that his or her institution is more significant than other institutions. This understanding sometimes cause protocol crisis between countries and states. Therefore, the importance of awareness about how protocol, etiquette and good manners works in different countries increases day by day.  
In today's world, especially in business areas, it is emphasized the importance of applying rules about protocol, etiquette and good manners. Schools of etiquette which are given education related to protocol rules have been opened in many different countries especially in USA. The number of these schools and courses and seminars given education about social behaviour rules day by day. Many institutions try to provide their staff with the opportunity of being kind and polite people who have good manners by sending them these kind of schools and courses. In schools as an organisational institutions; that the principals, vice principals, teachers, students, parents and even the staff who are responsible for assistant services have knowledge about these rules and they apply these rules has great importance. 
This research is related to the importance and being applied of protocol, etiquette and good manners in education and education administration. Many kind of sources in many different culteres has been analysed with this aim. As a result, it is understood that protocol, etiquette and good manners' being learned and being applied by administrators of education, principals, their assistants, school staff, students who will be adults in the future and their parents has great importance. It has come to the conclusion that the education about these rules should be given in schools in order not to bring up individuals without politeness, good manners, elegancy, on the contrary; in order to bring up a generation who is respectful and who know where, when and how they should behave. 
Key Words: Protocol Rules, Etiquette, Good Manners, Protocol and Etiquette in Education.