Sanal topluluklara bağlılığın bilgi paylaşım niyetine etkisinde ilişki ve karşılıklılığın rolü
The role of relationship and reciprocity in the effect of commitment to virtual communities on information sharing intention
Yazar: TUĞBA BİCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SAİT SİNAN ATILGAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bağlılık = Commitment ; Bilgi paylaşımı = Information sharing ; Sanal topluluklar = Virtual communities ; Ölçekler = Scales ; İlişki = Relationship ; İlişki bağımlılığı = Relationship addiction

Özet:
Sanal topluluklara bağlılık ile bilgi paylaşım niyetinde ilişki ve karşılıklılığın
rolünün belirlenmesi amacıyla yapılan bu çalışmanın evrenini Türkiye'de ki sosyal
medya kullanıcıları oluşturmaktadır. Araştırma örneklemini ise, Facebook'ta bulunan
Bilim Kulübü, Düşünce Özgürlüğü, Pozitif Düşünce ve Beyin Gücü ve Psikoloji
grupları oluşturmaktadır.
Literatürde bulunan diğer araştırmalar incelendiğinde bu iki değişkenin birlikte
değerlendirmeye alındığı bir çalışma ülkemizde bulunmadığı için bu uygulamanın
literatüre katkı sağladığı düşünülmektedir. Bu kapsamda Facebook'ta bulunan dört
sanal topluluk grubuna, 400 kişiye çevrimiçi anket uygulanmış olup geçerli 376 anket
analize tabi tutulmuştur.
Çalışma, nicel araştırma tekniklerinden alan araştırma yöntemi kullanılarak
gerçekleştirilmiştir. Veri toplama tekniği olarak ise anket yöntemi kullanılmıştır.
Öncelikle konu ile ilgili detaylı bir literatür taraması yapılmıştır. Konu hakkında Türkçe
kaynak oldukça yetersiz olduğu için yabancı kaynaklar taranmıştır. Başta makale, tezler
ve kitaplar olmak üzere konu hakkında sempozyum, bildiri, bloglar, internet kaynakları
ve resmi belgeler taranmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde
topluluk kavramından başlamak üzere topluluk, sanal topluluk, bağlılık, bilgi paylaşımı
gibi konu bütünlüğünü sağlayacak kavramlar ele alınmış olup, kavramlarla ilgili
teorilere de değinilerek literatürde yapılan diğer çalışmalara, araştırmada yer verilmiştir.
İkinci bölümde, bağlılık, bilgi paylaşım niyeti, ilişki ve karşılıklılık değişkenleri ele
alınmıştır. Üçüncü bölümde ise araştırmanın temel amacı doğrultusunda araştırma
örnekleminden toplanan verilerin SPSS ve AMOS programları aracılığı ile analiz
sonucunda elde edilen bulgular yorumlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Topluluk, Sanal Topluluk, Bağlılık, İlişki, Karşılıklılık,
Bilgi Paylaşım Niyeti.

Abstract:
The universe of this study, which was conducted to determine the role of
relationship and reciprocity in commitment to virtual communities and intention to
share information, consists of Science Club, Freedom of Thought, Positive Thinking
and Brain Power and Psychology groups on Facebook.
When the other studies in the literature are examined, it is thought that this
application contributes to the literature, since there is no study in our country in which
these two variables are evaluated together. In this context, an online questionnaire was
applied to 400 people in four virtual community groups on Facebook, and 376 valid
questionnaires were analyzed.
The study was carried out using the field research method, which is one of the
quantitative research techniques. Questionnaire method was used as data collection
technique. First of all, a detailed literature review on the subject was made. Foreign
sources were scanned because the Turkish source on the subject was quite insufficient.
Symposiums, papers, blogs, internet resources and official documents on the subject,
especially articles, theses and books, were scanned. The study consists of three parts. In
the first chapter, starting from the concept of community, concepts such as community,
virtual community, commitment, and information sharing that will ensure the integrity
of the subject are discussed, and other studies in the literature are included in the
research by referring to the theories related to the concepts. In the second part, the
variables of commitment, intention to share information, relationship and reciprocity are
discussed. In the third part, the findings obtained as a result of the analysis of the data
collected from the research sample through SPSS and AMOS programs were interpreted
in line with the main purpose of the research.
Keywords: Community, Virtual Community, Commitment, Relationship,
Reciprocity, Knowledge Sharing Intent.