Kullanıcıların kişisel izleri için güvenli dijital sosyal ağlar: Şeffaf bir model önerisi
Secure digital social networks for users' digital footprints: A transparent model proposal
Yazar: CANSU ARISOY GEDİK
Danışman: PROF. DR. FÜSUN ALVER
İstanbul Ticaret Üniversitesi / İletişim Bilimi ve İnternet Enstitüsü / Medya ve İletişim Ana Bilim Dalı / Medya ve İletişim Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bilgi toplumu = Information society ; Güven = Confidence ; Habitus = Habitus ; Kişisel veri = Personal data ; Sayısal ağlar = Digital nets ; Sosyal ağlar = Social networks ; Yapılaşma = Structuring ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Dijital sosyal ağlar ürün ve hizmetler ile bunları sağlayanların itibarına ilişkin çok fazla
enformasyona erişim kolaylığı sağlamaktadır. Ancak dijital sosyal ağların yarattığı
fırsatların yanında bireylerin dijital izlerinin ticari amaçlarla tüketilmesi ile kişisel
verilere yönelik risklerin artması bu tezin problematiğini oluşturmaktadır. Çalışmanın
problematiğini oluşturan bu düşünce kapsamında kullanıcıların bilgiye erişim veya
alışveriş gibi sebeplerle interneti kullanırken şirketlerin yaydığı enformasyonu
tüketmelerinin neden olduğu riskler konusunda farkındalık oluşturmak, söz konusu
risklerin ortadan kaldırılmasına katkıda bulunarak enformasyon toplumunda tüketici
verilerinin korunmasına dair uygulamaya geçirilebilir şeffaf bir model önerisi
geliştirmek çalışmanın temel hedefidir. Giddens ve Bourdieu'nun entegratif sosyal
kuramlar perspektifiyle ele alınan bu çalışmanın bulgularına yarı-yapılandırılmış
derinlemesine görüşmelerin nitel içerik analiziyle değerlendirilmesi yoluyla
ulaşılmıştır. Derinlemesine görüşmeler 24 internet kullanıcısı ve alanında uzman 12
katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Bulguların değerlendirilmesi sonucunda ortaya çıkan
model önerisi kapsamında otoriteler, şirketler ve bireylerin birbiriyle etkileşim halinde
iş birliği yapmaları gerekli bulunmuştur. Sonuçta ortaya çıkan bu çok boyutlu model,
toplumsal yapının değişmesi için tek taraflı bir çabanın yeterli olmayacağı savunan ve
yapının değişmesi için bireyin aktif potansiyeline güvenen entegratif sosyal kuramcı
perspektifle de uyum içindedir.

Abstract:
Digital social networks provide easy access to a great deal of information about
products and services and the reputation of those who provide them. However, despite
the opportunities created by digital social networks, the consumption of digital
footprints of individuals for commercial purposes and the increase in risks to personal
data, constitute the problematic of this thesis. Within the scope of this idea, which
constitutes the problematic of the study, the main objective of the study is to raise
awareness about the risks caused by users consuming the information disseminated by
companies while using the internet for reasons such as accessing information or
shopping, and to contribute to the elimination of these risks and to develop a
transparent model proposal that can be put into practice on the protection of consumer
data in the information society. The findings of this study, which was handled with
Giddens and Bourdieu's integrative social theories, were reached through the
evaluation of semi-structured in-depth interviews with qualitative content analysis. Indepth interviews were conducted with 24 internet users and 12 participants who are
experts in their own fields. Within the scope of the model proposal that emerged as a
result of the evaluation of the findings, it was found necessary for authorities,
companies and individuals to cooperate in interaction with each other. This resulting
multidimensional model is also in harmony with the integrative social theorist
perspective, which argues that a one-sided effort will not be enough to change the
social structure and relies on the active potential of the individual for structural change.