1980 sonrası Türkiye'de konsolide bütçe transfer harcamalarının bütçe açıkları üzerindeki etkisi
Development of the transfer expenditures taking part in the consolidated budget and its influences upon the budget deficits in Turkey
Yazar: EMİN DEDEBEK
Danışman: DOÇ. M. ALİ ÖZBUDUN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Mali İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Dünya ekonomik konjonktürü paralelinde yasanan gelismeler, iktisadi maliliteratürde devletin ekonomiye müdahalesi dolayısıyla kamu harcamalarının kapsamı veboyutu konularında farklı yaklasımların ortaya çıkmasına sebep olmustur.1929 dünya ekonomik buhranına kadar ekonomiye devlet müdahalesinin mümkünoldugu kadar düsük düzeyde olması görüsü hakimken, 1929 bunalımından sonra DevletinEkonomiye Müdahalesinin denge ve istikrar için sart oldugu görüsü agırlık kazanmıstır.kinci Dünya Savasından sonra ortaya çıkan ?Sosyal Refah Devleti? fikriningelismesi, bununla ilgili harcamaların kamusal kuruluslar tarafından yapılmasını zorunlu halegetirmistir. Sonuçta ekonomik olarak hiçbir karsılıgı olmayan transfer ödenekleri tümdünyada oldugu gibi ülkemizde de giderek önem kazanmıstır.Türkiye'de 80'lerin neo-liberal politikaları ile birlikte 90'ların ortalarına kadar kamuharcamalarında gerileme dönemi baslamıstır. Bu gerileme ile bir yandan devletin yatırımları,diger yandan da cari harcamaları erimistir.Harcama türleri arasında artıs gösteren hep faiz harcamaları olmus veharcamalarındaki bu artıs yatırım ve sosyal harcamalar azaltılarak tölere edilmeyeçalısılmıstır. Böylece devlet en temel gereksinimler olan saglık, egim ve sosyal güvenlikhizmetlerini yerine getiremez duruma gelmistir.Gelismekte olan bir ülke olarak Türkiye'de transfer harcamaları içerisinde özellikleborç faiz ödemleri önemli boyutlara ulasmıstır. 1980 sonrası ülkemiz kalkınma amacıylabütçe harcamalarını bütçe gelirlerinden fazla tutmustur. Bu durum sonucunda olusan bütçeaçıkları ise yogun dıs borçlanma yolu ile kapatılmaya çalısılmıstır. Alınan borçlar etkin birsekilde kullanılamamıs ve borç geri ödemelerinde sorunlarla karsılasılmıstır.Sonuçta transfer harcamalarının gelir dagılımında adaleti saglama basta olmak üzerekendisinden beklenen misyonunu yıllar itibari ile giderek kaybetmis ve maalesef bütçemizbüyük bölümü faiz ödemlerine aktarılan bir transfer bütçesi haline gelmistir.

Abstract:
Developments experienced in line with the conditions of the world economy have ledto the intervention of the state in economy in economic and financial terms and, consequently,different approaches to the range and extent of the public expenditure.Although, until the 1929 world economic crisis, the idea that the state intervention ineconomy should be kept at minimum as much as possible had been dominant, after the 1929crisis the opinion that the state intervention in economy is essential for balance and stabilitygathered momentum.The growth of the idea of ?the Social Welfare State? which appeared after theSecond World War made it imperative to meet the expenditures related to this by publicinstitutions. Therefore, transfer allocations which had no economic equivalent gainedimportance in our country as have they in all world countries.With the neo-liberal policies in Turkey in the 1980s, public expenditure began todecline until the mid 1990?s. This decline affected both the state?s investments and currentexpenditures.What always increased among spending types was interest expenditure and thisincrease in spending was tried to be tolerated by decreasing investment and social spending.Thus, the state had difficulty implementing such basic functions as health, education andsocial security services.As an emerging country, interest repayments of borrowings became increasinglyimportant among transfer expenditures in Turkey. After 1980, our country aimed at morebudget expenditures than budget incomes giving more importance to development. Andbudget deficits resulting from this tried to be met by intense foreign borrowings. However, theborrowings obtained could not be used effectively and problems occurred in borrowingrepayments.In conclusion, transfer expenditures do not any longer carry out their missionsexpected from them such as securing justice in income distribution and unfortunately ourbudget has turned into a transfer budget most of which is transferred to borrowingrepayments.