Klasik karşılaştırmalı üstünlükler teorisinin Türkiye'deki geçerliliğinin sınanması
Testing the validity of classical theory of comparative advantage in Turkey
Yazar: RENGİN SALİHA YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. LÜTFİ ERDEN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Karşılaştırmalı üstünlükler = Comparative advantages ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Uluslararası ticaret = International trade ; İş gücü verimliliği = Labour productivity ; İşçilik maliyeti = Labour cost

Özet:
Klasik karşılaştırmalı üstünlükler teorisi, dış ticaretin sebebinin ve yönünün açıklanması konusunda önemli bir etkiye sahiptir. Teorinin gelişmekte olan bir ülke penceresinden ampirik olarak değerlendirilmesi düşüncesinden hareketle, çalışmada temel amaç Türkiye'nin 1970-2003 döneminde seçilmiş 23 ülke kapsamında gerçekleşen dış ticaretinde teorinin geçerliliğinin ampirik olarak ortaya koyulmasıdır. Bu doğrultuda öncelikle klasik dış ticaret teorileri irdelenmekte, Ricardo'nun teorisine ve bu teorinin test edildiği bazı çalışmalara ilişkin detaylı bir inceleme yapılmaktadır. Ardından diğer klasik dış ticaret teorilerinden Heckscher-Ohlin teorisi, yeni dış ticaret teorilerinden ise endüstri-içiticaret ile gravite modeli de genel olarak ele alınmaktadır. İkinci aşamada ise, teoriden yola çıkılarak oluşturulan dört model, panel veri yöntemi ile tahmin edilmiştir. Bulgulara göre, Türkiye'nin dış ticaretinde verimlilik ve birim işgücü maliyetleri dış ticaretin yönü konusunda önemli göstergelerdir. Dış ticaretin yönünün Karşılaştırmalı Üstünlükler Teorisi temel alınarak tahmin edilebileceği görüşü gelişmekte olan Türkiye perspektifinden de destek bulmuştur.Anahtar Sözcükler: Karşılaştırmalı Üstünlükler Teorisi, Dış Ticaretin Yönü, İşgücü Maliyetleri, İşgücü Verimliliği, İki Yönlü Ticaret, Panel Veri Analizi.

Abstract:
The Classical Theory of Comparative Advantage has an important effect on explaining the reasons and patterns of international trade. Acting from the point of view of evaluating the theory empirically for a developing country, the essential aim of this study is to present the validity of the theory empirically in the scope of trade realized between Turkey and other selected 23 countries in the period between 1970 to 2003. In this aspect, first of all classical international trade theories are examined; the Ricardian theory and some studies in which the theory is tested, are analyzed in detail. Afterwards some other classical international trade theories like the Heckscher-Ohlin Theory, intra-industry trade and gravity model, which are within the scopeof new trade theories, are discussed in general. In the second step, four models which are derived according to the theory, are estimated with panel data method. According to the outcome of the panel data analysis, labor productivity and labor costs are important indicators of trade patterns. The idea that trade patterns could be estimated in the basis of the theory of comparative advantages, has also found support from Turkey?s perspective which is a developing country.Key words: Theory of Comparative Advantage, Trade Pattern, Labor Costs, Labor Productivity, Bilateral Trade, Panel Data Analysis.