Akut ayak bileği yaralanmasında alt ekstremite biyomekanik özellikleri, fonksiyon ve denge performansının incelenmesi
Lower extremity biomechanical features, function and balance performance in acute ankle sprain
Yazar: MERT İLHAN
Danışman: PROF. DR. FATİH ERBAHÇECİ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Protez-Ortez ve Biyomekani Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Alt ekstremite = Lower extremity ; Ayak bileği yaralanmaları = Ankle injuries ; Biyomekanik = Biomechanics ; Denge = Equilibrium ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Postural denge = Postural balance ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Bu çalışmanın amacı, akut ayak bileği yaralanması geçirmiş olan bireylerde olası risk faktörlerinin, alt ekstremite biyomekanik özelliklerinin, fonk-siyonel durumun ve dinamik denge performansının incelenerek ortaya konması ve sağ-lıklı bireylerle karşılaştırılmasıdır. Çalışmaya Memorial Ataşehir Hastanesi, Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü'nde aynı doktor tarafından akut ayak bileği yaralanması tanısı almış 26 birey çalışma grubuna dahil edildi. Kontrol grubu olarak ise, benzer demogra-fik özelliklere sahip 26 sağlıklı birey basit rastgele yöntemle çalışmaya alındı ve top-lamda 52 birey ile sonlandırıldı. Hastalar yaralanmayı takip eden 4. haftada fizyotera-pist tarafından ilk değerlendirmeye alındı ve 8. haftada değerlendirmeler tekrarlandı. Kontrol grubu bireyleri ise tek değerlendirme olmak üzere, çalışma grubu ile aynı test ve değerlendirmelere tabi tutuldu. Bireylerin demografik özelliklerinin belirlenmesi için Tanıtıcı Bilgiler Formu, genel hipermobilite düzeylerinin belirlenmesi için Beighton- Horan Eklem Mobilitesi İndeksi (BHJMI), ayak bileği eklemlerinin dorsifleksiyon ve plantar fleksiyon hareket genişlikleri ile Q açısı ölçümünde universal gonyometre, di-namik dorsifleksiyon hareket açıklığının ölçümünde öne adım alma testi (WBLT), ayak bileği ve kalça çevresi kas kuvvetlerinin ölçümünde dijital el dinanometresi, ayak pos-türlerinin değerlendirilmesinde Ayak Postür İndeksi, ayak bileği eklemindeki laksite düzeyini belirlemek için talar tilt ve ön çekmece testleri, postural kontrol ve dinamik dengenin değerlendirilmesi için Star Excursion Balance Test (SEBT), ayak bileklerine ilişkin fonksiyonel durumlarının tespiti için AOFAS Ayak Bileği ve Arka Ayak Ölçeği kullanıldı. Gruplar arası yapılan ilk ölçümlerde çalışma grubun ayak bileği eklem hare-ket açıklığı, ayak bileği çevresi kas kuvveti, dinamik denge ve AOFAS skoru kontrol grubuna göre azalmış bulundu (p<0,05). Gruplar arası 8. hafta sonunda WBLT testi ve plantar fleksiyon hareket açıklığı, ayak bileği dorsifleksiyon, eversiyon, inversiyon kas kuvveti, AOFAS skoru ve posterior yöne dinamik denge uzanma mesafeleri kontrol grubuna göre azalmış olarak bulundu (p<0,05). Gruplar arasında 8. haftada genel ek-lem laksitesi, kalça çevresi kas kuvveti, ayak postürü skorları açısından istatistiksel anlamlı fark bulunmadı (p>0,05). Çalışma grubu grup içi 8.haftada yapılan ikinci de-ğerlendirmede denge performansı, ayak bileği eklem hareket açıklığı, dorsifleksiyon, eversiyon ve inversiyon kas kuvveti ve fonksiyonda ilk değerlendirme sonuçlarına göre artış bulundu (p<0,05). Çalışmamız sonuçlarının biyomekanik ve propriyoseptif temelde ayak bileği yaralanmasının ve instabilitesinin daha iyi anla-şılmasına katkıda bulunması, hastaların değerlendirilmesinde ve tedavi edilmesine yö-nelik bilinçli kararlar verilmesinin sağlanması, tekrarlayan yaralanmaların önlenmesi, toplum sağlığının korunması ve ayak bileği yaralanmalı hastalar için rehabilitasyon programlarının planlanması açısından bu alanda faaliyet gösteren profesyonellere yol gösterici olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The aim of this study is to examine and compare the possible risk factors, lower extremity biomechanical properties, functional status and dynamic balance performance in individuals with acute ankle sprain and compare them with healthy individuals. Twenty-six patients diagnosed with acute ankle sprain by the same physician in Me-morial Ataşehir Hospital, Department of Orthopedics and Traumatology were included in the study. As the control group, 26 healthy individuals with similar demographic characteristics were included in the study by simple random method and ended up with 52 individuals in total. The patients were first evaluated by the physiotherapist in the 4th week following the sprain, and the evaluations were repeated in the 8th week. Indi-viduals in the control group were subjected to the same tests and evaluations as the study group, with only one evaluation. Introductory Information Form to determine the demographic characteristics of individuals, Beighton-Horan Joint Mobility Index (BHJMI) to determine general hypermobility levels, universal goniometer to measure the dorsiflexion and plantarflexion range of motion of the ankle joints and Q angle, weight-bearing lunge test (WBLT) in the measurement of dynamic dorsiflexion range of motion, digital hand dynamometer for measurement of the ankle and hip muscle strength, Foot Posture Index for evaluation of foot postures, talar tilt and anterior drawer tests to determine laxity level in ankle joint, Star Excursion Balance Test (SEBT) for evaluation of postural control and dynamic balance, and the AOFAS Ank-le and Hind Foot Scale were used to determine the functional status of the ankles. In the first measurements made between the groups, the ankle joint range of motion, ankle muscle strength, dynamic balance and AOFAS score were found to be decreased com-pared to the control group (p<0.05). At the end of the 8th week between the groups, WBLT test and plantar flexion range of motion, ankle dorsiflexion, eversion, inversion muscle strength, AOFAS score and posterior dynamic balance reach were found to be decreased compared to the control group (p<0.05). There was no statistically signifi-cant difference between the groups in terms of general joint laxity, hip muscle strength, and foot posture scores at week 8 (p>0.05). In the second evaluation performed in the 8th week within the patient group, balance performance, ankle joint range of motion, dorsiflexion, eversion, and inversion muscle strength and function were found to inc-rease compared to the results of the first evaluation (p<0.05). The results of our study should be evaluated in terms of better understanding of ankle sprain and chronic insta-bility on mechanical and proprioceptive basis, making informed decisions in the eva-luation and treatment of patients, prevention of recurrent sprains, protection of public health, and planning of rehabilitation programs for patients with ankle sprains. It is thought that it will guide the professionals operating in the field.