Hashimoto tiroiditi olan hastalarda serum endokan düzeyi ile subklinik ateroskleroz arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between serum endocan levels and subclinical atherosclerosis in patients with hashimoto's thyroiditis
Yazar: AYŞE GÖKÇEN KONAKÇI
Danışman: DOÇ. DR. ENES SEYDA ŞAHİNER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: ENDOKAN = ENDOCAN ; Tiroidit = Thyroiditis

Özet:
Amaç: Hashimoto tiroiditi olan hastalarda koroner arter kalsiyum skoru ile gösterilen subklinik ateroskleroz ile serum endokan düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Yöntemler: Çalışmaya Ankara Bilkent Şehir Hastanesi İç Hastalıkları Kliniği'ne başvuran 18 yaş üzeri, daha önceden koroner BT anjiyografi çekilmiş ve koroer arter kalsiyum skoru 1-400 arasında bulunmuş, Hashimoto tiroiditi olan 30 kişi ve Hashimoto tiroiditi olmayan sağlıklı 30 kişi alındı. Tüm katılımcıların yaşı, cinsiyeti, tıbbi özgeçmişi (otoimmün tiroidit varlığı, malignite, hiperlipidemi, hipertansiyon , DM öyküsü), tiroid otoantikorları, tiroid fonksiyon testleri, kan lipid parametreleri, düzenli kullandığı ilaçlar, sigara kullanımı, tiroid ultrasonografi bulguları, koroner BT anjiyografi sonucu ile Agatston skoru ve endokan düzeyleri ölçüldü.
Bulgular: Çalışmaya 30 hasta, 30 kontrol grubunda kişi dahil edildi. Çalışmaya katılanların 28'i (%46,7) kadındı. Katılımcıların yaş ortalaması 60'tı.  Serum endokan düzeyi Hashimoto tiroidit olan grupta sağlıklı kontrollere göre anlamlı olarak yüksek saptandı (p=0,046). Serum TSH düzeyi ile serum endokan düzeyi arasında pozitif korelasyon mevcuttu (r=0.29, p=0.03). Koroner arter kalsiyum skoru (CAC) Hashimoto tiroiditi olanlarda sağlıklı kontrole göre daha yüksek saptandı (sırasıyla ort: 45,5 & 78) fakat istatistiksel anlamlı saptanmadı (p=0.41). CAC ile serum endokan düzeyi arasında istatistiksel anlamlı ilişki saptanmadı (r=0.09 ve p=0.51). Hashimoto tiroiditi olanlarda sağlıklı kontrole göre LDL anlamlı derecede yüksek (p= <0,001 ), CRP anlamlı derecede yüksek (p= 0,001) saptandı. CAC ile TSH, sT4, LDL ve TG arasında korelasyon saptanmadı. (sırasıyla p=0,76 & 0,94 & 0,02 & 0,32). 
Sonuç: Hashimoto tiroiditi olan hastalarda LDL, CRP seviyesi anlamlı yüksek saptandı. Bu da hastalığın ateroskleroza yatkınlık yaptığını destekler niteliktedir. Esas olarak, çalışmanın tüm katılımcılarında subklinik ateroskleroz olmasına ve Agatston skorları benzer olmasına rağmen endokan düzeyleri Hashimoto tiroiditi olan grupta anlamlı yüksek saptandı. Bu bize Hashimoto tiroiditi olan hastalarda serum endokan düzeyinin, subklinik aterosklerozu erken evrelerinde bile saptamak için yol gösterici olduğunu düşündürmüştür. Çalışmanın daha fazla hasta ile daha uzun sürede yapılması subklinik ateroskleroz ile endokan düzeyi arasındaki ilişkiyi daha iyi ortaya koymaya yardımcı olabilir.

Anahtar Kelimeler: Agatston, Endokan, Koroner arter kalsiyum skoru, Tiroidit

Abstract:
Purpose: Investigation of the relationship between serum endocan levels and subclinical atherosclerosis shown by coronary artery calcium score in patients with Hashimoto's thyroiditis.
Methods: Thirty patients over 18 years of age with Hashimoto's thyroiditis and 30 healthy patients without Hashimoto's thyroiditis who had previously undergone coronary CT angiography and had a coronary artery calcium score between 1 and 400 and who were admitted to the Internal Medicine Clinic of Ankara Bilkent City Hospital were included in the study. Age, gender, medical history (presence of autoimmune thyroiditis, malignancy, hyperlipidemia, hypertension, DM history), thyroid autoantibodies, thyroid function tests, blood lipid parameters, regular medications, smoking, thyroid ultrasonography findings, coronary CT angiography results, Agatston score and endocan levels were measured in all participants.
Results: The study included 30 patients and 30 control subjects. Of the study participants, 28 (46,7%) were female. The mean age of the participants was 60 years.  
Serum endocan levels were significantly higher in the Hashimoto's thyroiditis group compared to healthy controls (p=0,046). There was a positive correlation between serum TSH level and serum endocan levels (r=0.29, p=0.03). Coronary artery calcium score (CAC) was higher in patients with Hashimoto's thyroiditis compared to healthy controls (mean: 45.5 & 78, respectively) but not statistically significant (p=0.41). No statistically significant correlation was found between CAC and serum endocan levels (r=0.09 and p=0.51). LDL was significantly higher (p= <0.001) and CRP was significantly higher (p= 0.001) in patients with Hashimoto thyroiditis compared to healthy controls. There was no correlation between CAC and TSH, sT4, LDL and TG (p=0.76 & 0.94 & 0.02 & 0.32, respectively).
Conclusion: LDL and CRP levels were significantly higher in patients with Hashimoto's thyroiditis. This supports that the disease predisposes to atherosclerosis. Mainly, endocan levels were significantly higher in the group with Hashimoto's thyroiditis, although all study participants had subclinical atherosclerosis and Agatston scores were similar. This suggests that serum endocan levels in patients with Hashimoto's thyroiditis are instructive for detecting subclinical atherosclerosis even in its early stages. Further studies with more patients over a longer period of time may help to better demonstrate the relationship between subclinical atherosclerosis and endocan levels.

Keywords: Agatston, Endocan, Coronary artery calcium score, Thyroiditis