6. sınıf Türkçe kitabında yer alan metinlerin Türkçe öğretim programında bulunan niteliklere göre incelenmesi
Examination of the texts in the 6th grade Turkish textbook according to the qualifi̇cations of the Turkish education program
Yazar: FATMANUR BİÇER
Danışman: PROF. DR. GÜRBÜZ OCAK
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Metin inceleme = Text examination ; Ortaokullar = Secondary schools ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Bu çalışma ile Türkçe ders kitabındaki metinlerin Türkçe Öğretim Programı'ndaki ders
kitabına alınacak metinlerin niteliklerine göre incelenmesi amaçlanmıştır. Nitel
araştırma kapsamında doküman analizi deseni ile gerçekleştirilen araştırmada veri
kaynağı olarak 2020-2021 eğitim-öğretim yılında EKOYAY yayınlarına ait 6. sınıf
seviyesinde okutulan Türkçe ders kitabı incelenmiştir. İncelenen Türkçe ders kitabında
yer alan 8 tema, bu 8 temanın altında yer alan toplam 40 metin incelemeye tabii
tutulmuştur. İnceleme yapılırken Türkçe Öğretim Programı'nda ders kitabına alınacak
metinlerde bulunması gereken nitelikler esas alınmıştır. Türkçe Öğretim Programı'ndaki
niteliklere göre bir değerlendirme formu oluşturulmuştur. Metinler bu değerlendirme
formuna göre incelenmiştir. Elde edilen verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır.
Çalışma sonucunda bazı metinlerde eğitsel açıdan uygun olmayan ifadelerin yer aldığı
belirlenmiştir. Ders kitabı içerisindeki metinlerin alanda kabul görmüş yazarlardan
alındığı görülmüştür. Türk cumhuriyetlerinden ders kitabı içerisinde 1 yazara yer
verildiği fakat Balkan Türklerine ait yazarlara yer verilmediği saptanmıştır. Gazete
haberi, reklam, dilekçe, tutanak ve sosyal medya uygulamalarında yer alan türler ders
kitabı içerisinde metin olarak kullanılmamıştır. Metin içinde anı, fıkra, anekdot vb. yer
alan fakat anlamsal olarak bağımsız kullanılabilen bölümlere de metinlerde yer
verilmemiştir. İncelemeler sonucunda metinlerin başında metin yazarının biyografisine
yer verilmediği belirlenmiştir. Belirlenen diğer alt problemlerde ise Türkçe ders kitabına
alınan metinlerin programda belirtilen özelliklere uygun olarak seçildikleri
belirlenmiştir.

Abstract:
With this study, it is aimed to examine the texts in the Turkish textbook according to the
qualifications of the texts to be included in the textbook in the Turkish Curriculum.
Within the scope of qualitative research, the Turkish textbook taught at the 6th grade
level of EKOYAY Publications in the 2020-2021 academic year was examined as a data
source in the research carried out with the document analysis design. 8 themes in the
Turkish textbook examined, a total of 40 texts under these 8 themes were subjected to
examination. While conducting the examination, the qualifications that should be
included in the texts to be included in the textbook in the Turkish Curriculum were
taken as basis. An evaluation form has been created according to the qualifications in
the Turkish Curriculum. The texts were examined according to this evaluation form.
Content analysis was used in the analysis of the obtained data. As a result of the study,
it was determined that some texts contained expressions that were not suitable in terms
of education. It was seen that the texts in the textbook were taken from the authors
accepted in the field. It was determined that 1 author from the Turkic republics was
included in the textbook, but the authors of the Balkan Turks were not included.
Newspaper reports, advertisements, petitions, minutes and types of social media
applications were not used as texts in the textbook. Chapters that contain memoirs,
anecdotes, anecdotes, etc. in the text, but which can be used semantically independently,
are also not included in the texts. As a result of the investigations, it was determined
that the biography of the copywriter was not included at the beginning of the texts. In
the other sub-problems determined, it was determined that the texts included in the
Turkish textbook were selected in accordance with the specifications specified in the
program.