Anayasa Hukukunda seçim ittifakları
Electoral alliances in Constitutional Law
Yazar: ZEYNEP SOYSAL
Danışman: PROF. DR. HASAN TAHSİN FENDOĞLU
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Seçim olgusu demokratik sistemlerin olmazsa olmaz şartlarından biridir. Temsili
demokrasilerde iktidarı belirlemenin, ona meşruiyet kazandırmanın ve daha önce seçilmiş
olan iktidarı denetlemenin ya da bu iktidarı bir başkası ile değiştirebilmenin yolu genel, eşit,
gizli, bireysel ve serbest seçimlerdir.
Demokratik rejimlerde seçmen iradesinin sandıktan çıkan tablosu çok çeşitli şekillerde
yorumlanmış ve farklı seçim sistemleri geliştirilmiştir. Seçim sistemlerinin kısıtlayıcı
faktörleri ile birlikte, başkanlık ve yarı başkanlık sistemlerinde başkanlık seçimlerinde
aranan mutlak çoğunluğa ya da parlamenter sistemlerde hükümetin kurulabilmesi için
aranan yeter sayıya ulaşmaya çalışan siyasi partiler, seçim ittifakı kurarak seçimlere girme
yolunu tercih etmişlerdir. Bu tez dünya ülkeleri ve özellikle Türkiye bağlamında seçim
ittifaklarını anayasa hukuku açısından değerlendirmeyi amaçlamaktadır.
Bu tezde siyasi partileri seçim ittifaklarına yönlendiren sebepler, ittifak kurarak seçimlere
girmenin avantaj ve dezavantajları ile seçim ittifaklarının kısa ve uzun vadede demokratik
rejimlere olan etkileri incelenmektedir. Dünya üzerinde başkanlık, yarı-başkanlık ve
parlamenter sistemle yönetilen örnek ülkelerden bazıları seçilerek, seçim ittifakları
bağlamında değerlendirilmektedir. Ayrıca Türkiye'de seçim ittifaklarının kanunlarla
yasaklandığı 2018 öncesi dönemde kurulan ittifaklar ele alınmaktadır. Son bölümde ise 2018
seçim yasası değişiklikleri sonrası gerçekleşen Parlamento, Cumhurbaşkanlığı ve yerel
yönetim seçimlerinde gerçekleşen seçim ittifakları ele alınmaktadır. 14 Mayıs 2023
Parlamento ve Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde yapılan seçim ittifakları ve bu ittifakların
Türkiye siyaseti açısından anlamı değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Seçim, Seçim Sistemleri, İttifaklar, Seçim İttifakları, 14 Mayıs 2023 Seçimleri

Abstract:
Elections are a sine qua non of democratic systems. The way to determine the government
in representative democracies, to give it legitimacy, and to control the previously elected
government or to replace it with another is through general, equal, secret, individual, and
free elections.
The electoral picture of the will of the voters in democratic regimes has been interpreted in
various ways and different electoral systems have been developed. Political parties trying to
reach the absolute majority required for presidential elections in presidential and semipresidential systems or the quorum required for the formation of a government in
parliamentary systems, along with the constraining factors of electoral systems, have
preferred to enter the elections by forming electoral alliances. This thesis aims to evaluate
electoral alliances in the context of world countries and especially Türkiye in terms of
constitutional law.
This thesis examines the reasons that lead political parties to electoral alliances, the
advantages and disadvantages of entering elections by forming alliances, and the effects of
electoral alliances on democratic regimes in the short and long term. Selected countries
around the world with presidential, semi-presidential, and parliamentary systems are
evaluated in the context of electoral alliances. Besides, the alliances formed in the period
before 2018, when electoral alliances were prohibited by law in Türkiye, are analyzed. The
last section deals with electoral alliances in the parliamentary, presidential, and local
government elections that took place after the 2018 electoral law amendments. 14 May 2023
electoral alliances in the parliamentary and presidential elections and the meaning of these
alliances for Turkish politics are evaluated.

Keywords: Elections, Electoral Systems, Alliances, Electoral Alliances, 14 May 2023 Elections