Konya bölgesinde kullanılan biçerdöverlerde hassas tarım teknolojileri yardımıyla dane kayıplarının denetlenmesi imkânlarının araştırılması
The research on control possibilities of grain losses by using precision farming technology at the combine harvesters in Konya region
Yazar: MEHMET CUMHUR EROĞLU
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ÖĞÜT
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Makineleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
1,1 milyon hektar hububat ekimi yapılan Konya'da biçerdöverlerle buğday hasadında dane kaybı, belirlenen üç ilerleme hızında ve üç batör çevre hızında hassas tarım teknolojisi (dane kayıp sensörü ve monitörü, GPS, CBS) ve geleneksel ölçüm metotlarından üç çeyrek metrekare metodu kullanılarak koordinatları belirlenen noktalarda georeferanslı olarak saptanmış, her iki şekilde bulunan bu dane kayıp değerleri karşılaştırılmış ve bu teknolojinin bizzat kullanımı ile kullanım imkânları ortaya konulmuştur.Buna göre 2007?2008 yıllarında üç ilerleme hızı (2007 yılı için:3-4-5.5 km/h;2008 yılı için:2.5-3.5-4.5 km/h) ve üç batör çevre hızı (2007 yılı için: 28.26-23.55-20.41 m/sn; 2008 yılı için: 31.92-28.73-25.53 m/sn) belirlenmiştir. Biçerdöverle yapılan tarla denemelerinde geleneksel yöntem ile elde edilen dane kayıp değerleri üzerinde yapılan istatistikî analizlerle biçerdöver ilerleme hızı, batör çevre hızı ve ilerleme hızı- batör çevre hızı kombinasyonlarının dane kaybına etkileri çok önemli olarak bulunmuştur.2007 yılında yapılan denemelerde 5.5 km/h olarak belirlenen en yüksek ilerleme hızında 28.26-23.55-20.41 m/sn batör çevre hızlarında dane kayıpları sırasıyla % 5.78, % 4.23 ve % 4.11 olarak tespit edilmiştir. 2008 yılında yapılan denmelerde 4.5 km/h olarak belirlenen en yüksek ilerleme hızında 31.92-25.53-28.73 m/sn batör çevre hızlarında dane kayıpları % 3.24, % 2.96 ve % 2.22 olarak tespit edilmiştir. Bulunan bu değerler % 2 olarak sınır kabul edilen kayıp değerinin üzerindedir.Biçerdövere montajı yapılan dane kayıp monitöründen okunan ölçüm değerleri ile üç çeyrek metrekare metodu ile tespit edilen dane kayıp değerleri arasında aynı yönde bir ilişkinin olduğu söylenebilir. Üç çeyrek metrekare metodu ile tespit edilen dane kayıp değerlerinin artış gösterdiği noktalarda monitör üzerinde okunan skala değeri artmış, azaldığı noktalarda da monitör üzerinde okunan skala değerleri azalmıştır. Bu sonuç çalışmanın en önemli sonucu olarak değerlendirilebilir ki monitör skala değerleri ile üç çeyrek metrekare metodu ile ölçülen dane kayıp değerlerinin paralellik göstermesi biçerdöverlerde dane kaybının ölçülmesi için yeni teknolojik yöntemlerin kullanılabilmesine, mevcut hassas dane kayıp ölçüm yöntemlerinin daha güvenilir ölçüm yapabilecek şekilde geliştirilmesine neden olabilecektir.Bu teknolojinin kullanımı ve geliştirilmesi ile Devletçe yürütülmekte olan biçerdöver denetim hizmetlerinin daha kolay ve düşük maliyetle yapılabilmesi mümkün olabilecektir.Anahtar Kelimeler : Dane Kaybı, Biçerdöverler, Hassas Tarım, Buğday

Abstract:
The Combine harvester wheat harvest grain losses were determined by using precision farming technology and three-quarter square meter which is the one of the conventional measurement method at three forward speed and three beater peripheral speed on the determined coordinates which has georeferance. The grain loss values obtained by two methods were compared and application and possible usage of this technology were asserted.The three forward speed and three beater peripheral speed were tested in 2007 and 2008 years. The tested forward speeds were 3, 4, 4.5 km.h-1 and 2.5, 3.5, 4.5 km.h-1 in 2007 and 2008 respectively. The tested beater peripheral speeds were 28.26,23.55 and 20.41 msn-1 and 31.92, 28.73 and 25.53 m.sn-1in 2007 and 2008 respectively. It was found that the combination of the beater peripheral speeds and forward speeds has affected significantly grain loss when the data was obtained with the conventional methods.In the test conducted in 2007, the grain losses was found as 5.78%, 4.23% and 4.11% at the 28.26, 23.55 and 20.41 m.sn-1 beater peripheral speeds respectively when the forward speed was 5.5 km/h as maximum speed. In the test conducted in 2008, the grain losses was found as 3.24%, 2.96% and 2.22% at the 31.92, 25.53 and 28.73 m.sn-1 beater peripheral speeds respectively when the forward speed was 4.5 km.h-1 as maximum speed. These values are higher 2% than limit values.It can be said that there were a same relation between grain losses amounts of which was obtained by three-quarter square meter methods and grain loss monitor which has installed on harvester. The scale values on the grain loss monitor were increased at the same points where the grain losses were found higher obtained by three-quarter square meter methods and the decrease were vice versa. This result can be considered as the most important results of this study because this results leads to the fact that new methods to measure grain loss by harvesters should be developed by new technological methods and conventional grain loss measurement methods are to be developed so as to make more reliable measurements.The costs of harvesters controllings which has been conducted by government will be able to possible to be decreased by application and development of this technology.Key Words: Grain losses, Combine Harvesters, Precision Farming, Wheat