hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Antik düşüncede siyasi iktidarın sınırlanması: Platon, Aristoteles, Cicero
The limitation of political power in ancient thought: Plato, Aristotle, Cicero
Yazar: HABİL ARABACI
Danışman: DOÇ. DR. SERCAN GÜRLER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy ; Hukuk = Law ; Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Tez; siyasi iktidarı sınırlama düşüncesini ilk defa düzenli bir şekilde dile getiren Platon, Aristoteles ve Cicero'nun eserlerini esas alarak bir bütün ortaya koyar. Birinci bölümde Platon'un üç ana eseri incelenir ve yaşadığı siyasi tecrübeye temas edilir. Politeia'dan Nomoi'ye uzanan çizgide erdemle yönetenlerden yasalarla yönetenlere derece derece bir geçiş yaşanır. İlki doğası gereği sınırlı bir iktidara sahipken diğerinde kurumsal düzenlemelere ağırlık verilir. İkinci bölümde Aristoteles'in sınırlama motivasyonu ve araçları incelenir. Ona göre siyasi iktidarın evrensel yasaları rehber edinen adil yasalarca sınırlanması gerekir. Etikten siyasete geçiş hukukun zorunluluğuna işaret eder. Kurumsal sınırlama araçları pratik rejim örnekleriyle incelenir. Üçüncü bölümün konusu olan Cicero sınırlama düşüncesinin temeline doğal hukuku yerleştirir. Devleti hukukla özdeşleştiren filozof Roma'yı ideal devlet olarak sunar. Gelişmiş dengeleme araçlarıyla bir karma rejim teşkil eden bu büyük devlet adalet ve haklar istikametinde siyaset yürütür. Anahtar Kelimeler: Platon, Aristoteles, Cicero, siyasi iktidar, sınırlama, yasa, devlet, rejim, anayasa, adalet.

Abstract:
The thesis presents a whole based on the works of Plato, Aristotle and Cicero, who for the first time regularly expressed the idea of limiting political power. In the first part, Plato's three main works are examined and his political experience is touched upon. On the line from Politeia to Nomoi, there is a gradual transition from those who rule by virtue to those who rule by law. The former has limited power by nature, while the other focuses on institutional regulations. In the second part, Aristotle's motivation and instruments of limiting are examined. According to him, political power should be limited by just laws guided by universal laws. The transition from ethics to politics points to the necessity of law. Institutional limiting instruments are examined with practical regime examples. Cicero, who is the subject of the third part, places natural law on the basis of the thought of limitation. The philosopher who identifies the state with law presents Rome as the ideal state. This great state, which constitutes a mixed regime with advanced balancing instruments, conducts politics in the direction of justice and rights. Keywords: Plato, Aristotle, Cicero, political power, limitation, law, state, regime, constitution, justice.
Anonim ortaklıkta yönetim ve temsil yetkisinin devri
Transfer of management and representation in joint stock companies
Yazar: ZEHRA SEYİS
Danışman: PROF. DR. ABUZER KENDİGELEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Anonim ortaklıklar = Incorporated companies ; Anonim şirketler = Joint stock companies ; Temsil yetkisi = Representative authority ; Türk Ticaret Kanunu = Turkish Commercial Code ; Yönetim = Management

Özet:
Bu doktora tezi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun yönetim yetkisinin devrini öngören 367/1, temsil yetkisinin devrine ilişkin 370/2 ve yetki devrinin sorumluluğa etkisini düzenleyen 553/2 hükümlerini konu almaktadır. Tez; "anonim ortaklığın yönetimine ve temsiline ilişkin genel bilgiler", "yönetim yetkisinin devri", "temsil yetkisinin devri" ve "yetki devrinin hukuki sorumluluğa etkisi" olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır.
Çalışmanın birinci bölümünde anonim ortaklığın yönetim ve temsiline ilişkin genel bilgiler verildikten sonra ikinci ve üçüncü bölümlerinde yönetim ve temsil yetkisinin devri her yönüyle açıklanmaya çalışılmıştır. Bu minvalde devredilecek yönetim ve temsil yetkinin kapsamı, yetkinin devredilebileceği kişiler, yetki devrinin şekli ve maddi koşulları, devredilen yetkilerin kullanılması, tekrar devri ve sona ermesi hususları tüm detaylarıyla ele alınmıştır. Nihayet çalışmanın son bölümünde ise, yetki devrinin yönetim kurulu üyelerinin hukuki sorumluluğuna etkisi irdelenmiştir.

Abstract:
This doctoral thesis deals with the provisions of the Turkish Commercial Code No. 6102, article 367/1 which stipulates the transfer of management, article 370/2 which explains the transfer of representative authority, and article 553/2 which regulates the effect of delegation on responsibility. This thesis consists of the following four sections: "general information on the management and representation of joint stock companies", "transfer of management", "transfer of representation" and "effect of transfer on the legal responsibility of the members of the board of directors".
The first part of the thesis involves general information about the management and representation about joint stock company, then the second and third parts elucidates the transfer of management and representation in a comprehensive manner. In this respect, the thesis discusses the scope of the management and representation to be transferred, the persons to whom the management and representation can be transferred, the form and material conditions of the transfer of management and representation, the use of the delegated management and representation, re-transfer of management and representation and termination delegated management and representation in detail. Finally, the last part of the thesis examines the effect of the management and representation on the legal responsibility of the members of the board of directors.
Tüketicilerin statü tüketimi eğilimleri üzerinde kişisel etkenler ile içsel ve dışsal motivasyon kaynaklarının rolü
The role of personal factors and intrinsic and extrinsic motivations on consumers' status consumption tendencies
Yazar: MELİKE ERTÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELEN ÖZTÜRK
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Gösterişçi tüketim = Conspicuous consumption ; Lüks tüketim = Luxury consumption ; Sosyal benlik = Social self ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; İdeal benlik = Ided selfconcept

Özet:
Statü tüketim alışkanlıkları günümüzde değişen yaşam koşulları ile birlikte kendisine yeni bir edinmiştir. Bireyler yalnızca lüks tüketim ürünlerini prestijli bir yaşama sahip olmak için değil kişisel olarak birtakım tatmin duygusu elde etmek için de tüketmektedir. Sosyal yaşamın farklı bir boyut kazanması ile bu kişisel motivasyonların ve etkenlerin ele alınmasına dair bir gereklilik olduğu düşünülmüştür.
Söz konusu araştırmada statü tüketim eğilimi bu tür kişisel etkenlerden ve motivasyonlardan olan marka bilinci, moda bilinci, benlik-imaj uyumu ile içsel ve dışsal motivasyonlar açısından ele alınmıştır. Araştırmanın temel amacını bu değişkenlerin statü tüketim eğilimi üzerindeki etkilerini belirlemek oluşturmaktadır. Bu nedenle bir model sunulmuş, anket yöntemi ile veri seti elde edilmiş ve veriler üzerinde farklı analizler gerçekleştirilmiştir. Araştırma modeline göre marka bilinci, moda bilinci ve gerçek benlik-imaj uyumu ile ideal benlik-imaj uyumu kişisel etkenlerinin ve dışsal motivasyon kaynaklarından ün ve zenginlik boyutlarının statü tüketim eğilimi üzerine anlamlı bir etkisi olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar kelimeler: Statü tüketimi, moda bilinci, marka bilinci, benlik-imaj uyumu, içsel ve dışsal motivasyonlar

Abstract:
Today, status consumption habits have gained a new meaning with the changing living conditions. Individuals consume luxury goods not only to have a prestigious life but also to obtain personal satisfaction. With social life gaining a different dimension, it has been considered a necessity to address these personal motivations and factors.
In the research, the status consumption tendency is discussed in terms of personal factors and motivations such as brand consciousness, fashion consciousness, self-image congruence, and intrinsic and extrinsic motivations. The main purpose of the research is to determine the effects of these variables on the status consumption tendency. For this reason, a model was constructed, a data set was obtained with the survey method, and different analyzes were carried out. According to the research model, it is concluded that personal factors of brand consciousness, fashion consciousness, actual self-image congruence and ideal self-image congruence and fame and wealth dimensions of extrinsic motivations have a significant effect on the status consumption tendency. Keywords: Status consumption, fashion consciousness, brand consciousness, self-image congruence, intrinsic and extrinsic motivations
Küreselleşme ve ulus-devlet: Dış ticaret örneği
Globalization and the nation-state: The example of foreign trade
Yazar: AISHA UMAROVA
Danışman: PROF. DR. DÜNDAR MURAT DEMİRÖZ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisadi Gelişme ve Uluslararası İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Uluslararası ticari ilişkileri düzenleyen mevcut düzenlemeler ve buna ilişkin ekonomi politikaları hem akademik hem de politika çevrelerinde sıklıkla tartışılmaktadır. Küreselleşmenin önlenemez etkisinin sadece ticareti değil, toplum kültürlerini, yaşayış biçimlerini, tüketim alışkanlıklarını ve devlet yapısını önemli ölçüde etkilediği yadsınamaz bir gerçektir. Teknolojinin ve iletişim araçlarının da gelişmesiyle birlikte insanlar birbiriyle daha önce hiç olmadığı kadar temas halindedir. Bu kişilerin (müşterilerin) ticari faaliyetler içerisindeki rolünü değiştirmese bile tutumlarını değiştirmesine sebebiyet vermektedir. Ulus-devlet küreselleşme ile birlikte gücünü kaybetmiş ve değişime zorlanmıştır. Çok taraflı bir serbest ve açık ticaret sisteminin, var olduğu ölçüde, bölge blokları arasında tercihli ticaret sistemine dönüştüğüne dair endişeleri de beraberinde getirmektedir.  

Çalışmada küreselleşmeyle birlikte uluslararası ticari ilişkilerin tarihsel süreçte nasıl düzenlendiği; bölgeler arası ve bölge içi ticaretin bu küreselleşmeden ne ölçüde etkilendiği ve günümüzde ticari faaliyetlere yön veren oluşumları irdeleyeceğiz.

Abstract:
Current regulations governing international trade relations and their economic policies are often debated in both academic and policy circles. It is undeniable that the unstoppable effect of globalization will significantly affect not only trade, but also society's cultures, lifestyles, consumer habits and the state structure. With the advent of technology and communication devices, people are more in touch with each other than ever before. It causes them to change their attitudes even if they do not change their role in business activities. The nation-state, together with globalization, has lost power and is forced to change. It also raises the concern that a multilateral free and open trade system is, in fact, turning into a preferential trading system within the region's blocs, as it exists. 

The study examines how globalization and the organization of international trade relations in the historical process — how interregional and intra-regional trade has been affected by this globalization, and what we will examine are the institutions that govern business today.
Mâide Sûresinin tarihlendirilmesi
Dating Sūrah al-Māida
Yazar: BEYZA BÜLBÜL
Danışman: PROF. DR. HİDAYET AYDAR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Mâide sûresi Medenî bir sûredir. Bu sûrenin nâzil oluşu hakkında birçok rivâyet
ve görüş bulunmaktadır. Bu rivâyet ve görüşlerden bazısı bu sûrenin tek seferde, toplu 
olarak nâzil olduğunu; bazısı farklı zamanlarda, parça parça nâzil olduğunu nakleder. 
Fakat Mâide sûresinin, bu seçeneklerden hangisine uygun olarak nâzil olduğu 
konusunda herhangi bir çalışma yapılmamıştır. Bu yüzden bu çalışma, Mâide sûresinin 
iniş şeklinin nasıl olduğu konusunu incelemeyi hedeflemiştir. Mâide sûresinin 
âyetlerinin tarihlendirilmesi yapılırken ilk olarak, âyetlerin sebeb-i nüzûlleri ve 
tarihlendirmeye fayda sağlayacak bilgiler; klasik tefsirlerden, sebeb-i nüzûl 
kitaplarından ve hadis kitaplarından elde edilmiştir. Modern tefsirlerden de 
tarihlendirmeyle ilgili yapılan görüşler toplanmıştır. Daha sonra bu sebeb-i nüzûller 
ve tarihlendirmeyle ilgili elde edilen bilgiler, siyer ve megâzî kitaplarındakilerle 
birleştirilerek âyetlerin nâzil olduğu dönemlere ulaşılmaya çalışılmıştır. Ortaya çıkan 
sonuç ise, bu sûrenin tek seferde, toplu olarak nâzil olduğu değil; farklı zamanlarda,
parça parça nâzil olduğudur.

Abstract:
Sūrah al-Māida descended in Medina. There are many narrations and opinions 
about the revelation of this sūrah. Some of these narrations and opinions say that this 
surah was revealed in one time; some report that it was revealed piecemeal at different 
times. However, there has been no study on which of these options the Sūrah al-Māida 
was revealed in accordance with. Therefore, this study aimed to examine how the 
descent of the Sūrah al-Māida was. When dating the ayats of the Sūrah of al-Māida
first of all, the asbāb al-nuzūl and information useful for dating were obtained from 
classical tafsirs, asbāb al-nuzūl books and hadith books. Opinions on dating were also 
collected from modern tafsīrs. Later on, ıt has been tried to reach the periods when the 
ayats were revealed by combining asbāb al-nuzūl and the information obtained about 
the dating with those in the books of siyer and meghāzi. If the result is, ıt is not that 
this sūrah was revealed all at once, ıt was revealed piecemeal at different times.
Çocukluk çağı Parvovirus B19 enfeksiyonlarında laboratuvarın rolü
The role of the laboratory in childhood Parvovirus B19 infections
Yazar: FULYA GÜRKAN KİRAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ÖNEL
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı /  Tıbbi Mikrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology

Özet:
İnsan Parvovirus B19 (HPV B19) küçük, tek zincirli (ssDNA), zarfsız, ikozahedral simetrili bir DNA virüsüdür. İlk olarak 1974 yılında İngiltere'de Cossart ve ark. tarafından keşfedilmiştir. HPV B19 hızlı bir şekilde bulaşma özelliği olması sebebiyle dünya genelinde oldukça yaygın şekilde görülen bir enfeksiyondur. Özellikle okul çağı çocuklarında sık görülmektedir. Halk arasında beşinci hastalık olarak adlandırılan eritema enfeksiyozuma (EI) neden olur. HPV B19'un laboratuvar tanısında rutin olarak Real-Time PCR (RT-PCR) yöntemi, virüse özgü IgG ve IgM antikorlarını tespit edebilmek için Enzim İmmün Assay (EIA) testleri kullanılmaktadır. Çalışmada bu testlerin yanı sıra Flow sitometri yöntemiyle lenfosit alt grupları da değerlendirilmiştir. Çalışmamızda sık hastalanan kreş çocuklarında HPV B19 enfeksiyonu seroprevalans değerinin belirlenmesi, aktif bir enfeksiyonun olup olmadığının saptanması ve ilgili immün sistem parametrelerini ne oranda etkilediğinin belirlenmesi, elde edilecek verilerin ülkemizdeki çocukluk çağı HPV B19 enfeksiyonlarının epidemiyolojisine katkıda bulunması ve çocukların sık hasta olmalarının bir nedeni olup olmadığının saptanması amaçlanmıştır.

Abstract:
Human Parvovirus B19 is a small, single-stranded (ssDNA), non-enveloped, icosahedral symmetrical DNA virus. It was first discovered in 1974 by Cossart and colleagues in the United Kingdom. Due to its easy transmission, Human Parvovirus B19 is a widely prevalent infection worldwide, especially among school-age children. It causes erythema infectiosum (EI), commonly known as fifth disease. Routine laboratory diagnosis of B19 involves the use of Real-Time PCR (RT-PCR) method and Enzyme Immunoassay (EIA) tests to detect virus-specific IgG and IgM. In addition to these tests, this study also employed Flow cytometry to analyze lymphocyte subgroups. The aim of this study was to determine the seroprevalence of HPV B19 infection in frequently-ill preschool children, identify the presence of active infection, determine the extent to which it affects relevant immune system parameters, contribute to the epidemiology of childhood HPV B19 infections in our country, and ascertain whether it is a factor in children's frequent illnesses.
Kişilik ile kültürlerarası adaptasyon arasındaki ilişkide kültürel zekanın aracı rolü: Lisansüstü öğrencileri üzerine bir araştırma
The mediating role of cultural intelligence in the relationship between personality and cross cultural adaptability: A research on graduate students
Yazar: CEYHAN MUTLU
Danışman: PROF. DR. FATMA ŞEBNEM ARIKBOĞA
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Küreselleşmenin hız kazanmasıyla ve ülkelerin değişen çevresel koşulları sebebiyle, bireylerin başka bir kültürel yapıya sahip çevrelerde yaşama arzusu her geçen gün artış göstermektedir. Bireylerde bu arzuların, daha iyi ekonomik koşullara, daha güvenilir sosyal alanlara veya daha iyi eğitim fırsatlarına sahip olmak gibi çeşitli fırsatlardan yararlanmak amacıyla meydana geldiği gözlemlenmektedir. Bu istekler bireylerde her ne kadar kuvvetli olsa da, farklı bir kültürel yapıya sahip bir ülkede yaşamak, o kültürel çevreye adaptasyon sağlayamama gibi çeşitli problemler sebebiyle, bireylerin bu arzularını tüketip, bireylerin geçmiş yaşamlarına dönme fikrini tetikleyebilmektedir. Bireylerin, bu problemlerin üstesinden gelebilmeleri veya bu problemleri hiç yaşamaması için, kültürel zeka olarak adlandırılan zeka türünün analizi önem kazanmaktadır. Kültürel zekanın yanı sıra kişilik analizleri de, sonuçlara önemli derecede etki eden bir başka yapı olarak görülmektedir.

Bu çalışma, kültürlerarası adaptasyon, kültürel zeka ve kişilik kavramlarını sırasıyla kapsamlı bir şekilde açıklayarak, bu üç kavram arasındaki ilişkinin boyutunu ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Abstract:
With the acceleration of globalization and the changing enviromental conditions of countries, the desire of individuals to live in enviroments with a different cultural structure is increasing day by day. It is observed that these desires occur in individuals in order to take advantage of various opportunities such as better economic conditions, more reliable social areas or better educational opportunities. Although these desires are strong in individuals, living in a country with a different cultural structure can consume the desires of individuals and trigger the idea of returning to their past lives due to various problems such as inability to adaptation. To individuals overcome these problems or not to experience these problems at all, analysis of the type of intelligence called cultural intelligence gains importance. In addition to cultural intelligence, personality analyzes are also seen as another structure that has a significantly impact on the results.

This study aims to reveal the extent of the relationship between these three concepts by comprehensively explaning the concepts of cross cultural adaptability, cultural intelligence and personality in respectively.
Volatilite tahmin modellerinin performanslarının karşılaştırılması
Comparing performance of volatility forecast models
Yazar: ÖZGÜR ERGÜN
Danışman: PROF. DR. BİLGE ACAR BOLAT
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sayısal Yöntemler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Maliye = Finance

Özet:
Bu çalışmada, finansal piyasalar için önemli bir kavram olan volatilitenin sonraki günkü değerini tahmin eden bazı tahmin edicilerin performansları, çalışmada ele alınan dört finansal araç üzerinden incelenmiştir. Performansı diğerlerine göre anlamlı derecede kötü olan tahmin ediciler elenerek üstün modellerin kümeleri elde edilmiştir. Literatürde sıklıkla kullanılan GARCH ve EGARCH modelleri ile son dönemlerde volatilite tahminlerinde sıklıkla kullanılmaya başlanılan yapay sinir ağları ve hibrit yapay sinir ağları yöntemleri günlük volatiliteyi tahmin etmekte kullanılmış olup; günlük gözlenen volatilite değerleri olarak ise beklenen sabit terim değerinden arındırılmış getirilerin karelerinin değerleri ve aralık bazlı tahminlerden olan Parkinson değerleri kullanılmıştır.          

Çalışmada elde edilen üstün modeller kümeleri; dört finansal araç, iki performans ölçüsü ve iki gözlenen değişken için ayrı ayrı oluşturulmuştur. Elde edilen sonuçlara göre Parkinson değerlerini girdi olarak alan EGARCH ve hibrit yapay sinir ağları tahmin edicilerinin performanslarının öne çıktığı görülmüştür.

Abstract:
In this study, the performance of some estimators related to volatility, which is an important concept for financial markets, are analyzed by using four financial instruments.  Set of superior models were obtained, by eliminating estimators which are significantly worse performance than others. GARCH and EGARCH models, which are frequently used in the literature; and artificial neural networks and hybrid artificial neural networks methods, which have been recently frequently used in volatility estimations, have been used to estimate daily volatilities. The square of returns which are adjusted by excluding expected constants, and Parkinson's values which are interval-based estimations are used as daily observed volatility values.

The sets of superior models, obtained in this study; are created with four financial instruments, using two performance measures and two observed variables. According to the obtained results, the performances of EGARCH and hybrid artificial neural networks estimators which takes Parkinson's values as input are outshined.