Ortaokul öğrencilerinin epistemolojik inançları ile girişimcilik yetkinlikleri arasındaki ilişki
The relationship between epistemological beliefs and entrepreneurial competencies of middle school students
Yazar: HAYRİ DAŞCI
Danışman: DOÇ. DR. İSA DEVECİ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilimsel epistemolojik inançlar = Scientific epistemological beliefs ; Epistemolojik inançlar = Epistemological beliefs ; Girişimcilik = Entrepreneurship

Özet:
Araştırmalar girişimciliğin geliştirilmesinde demografik özellikler, yaşanılan çevre, dini inanışlar, bilişsel ve duyuşsal kişilik özellikleri yanında eğitimin de önemli rol oynadığını göstermektedir. Fen bilimleri dersi öğretim programında bilimsel bilgi oluşturma sürecinin girişimci özellikleri geliştireceğine değinilmiştir. Bu araştırmanın amacı ortaokul öğrencilerinin bilimsel epistemolojik inançları ile girişimcilik yetkinlikleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırma nicel yaklaşımlardan ilişkisel tarama modeli kullanılarak yürütülmüştür. Örneklem, 2022-2023 eğitim öğretim yılında Kahramanmaraş ilinde öğrenim gören 730 yedinci ve sekizinci sınıf öğrencisinden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak "bilimsel epistemolojik inanç ölçeği" (Acat ve ark., 2010), "girişimcilik becerisi değerlendirme ölçeği" (Ocak ve Didin, 2018)  ve "ortaokul öğrencilerine yönelik girişimcilik ölçeği" (Eroğlu ve ark., 2020) kullanılmıştır. Veri setinde kayıp veriler sistematik dağıldığından beklenti-maksimizasyon yöntemi ile kayıp veri ataması yapılmıştır. Verilerin analizinde regresyon analizi kullanılmıştır. Bilimsel epistemolojik inanç alt boyutlarının bir bütün olarak girişimcilik yetkinlikleri yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Alt boyutlar bazında ise gelişmemiş bilimsel epistemolojik inançlardan "bilginin kaynağı" boyutunun girişimcilik alt boyutlarını yordamadığı, "otorite ve doğruluk" alt boyutunun girişimciliğin "fırsatları değerlendirme" alt boyutunu yordadığı, ancak korelasyonun negatif olduğu belirlenmiştir. Bilimsel epistemolojik inancın "bilgi üretme süreci" alt boyutunun girişimciliğin "azim" alt boyutunu yordadığı; "bilginin değişirliği" alt boyutunun ise girişimciliğin "azim", "profesyonellik" ve "risk alma" alt boyutlarını yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bilimsel epistemolojik inancın "akıl yürütme" alt boyutunun ise girişimciliğin "yaratıcı düşünme", "azim", "profesyonellik", "özfarkındalık", "risk alma" ve "fırsatları değerlendirme" olan tüm alt boyutlarını anlamlı yordadığı belirlenmiştir. Bilimsel epistemolojik inancın girişimciliği en çok yordayan boyutunun "akıl yürütme" olduğu, bunu "bilginin değişirliği" ve "bilgi üretme süreci"nin takip ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Bilimsel epistemolojik inanç ile girişimcilik arasındaki ilişkiyi inceleyen deneysel araştırmaların yapılması önerilmektedir.

Abstract:
Research indicates that demographic characteristics, the environment, religious beliefs, cognitive and affective personality traits, and education play significant roles in the development of entrepreneurship. The science curriculum emphasizes that the process of creating scientific knowledge enhances entrepreneurial qualities. This study aims to examine the relationship between middle school students' scientific epistemological beliefs and entrepreneurial competencies. The research was conducted using a quantitative approach and a correlational survey model. The sample consisted of 730 seventh and eighth-grade students studying in Kahramanmaraş province during the 2022-2023 academic year. The data collection tools employed were the "scientific epistemological belief scale" (Acat, Tüken, & Karadağ, 2010), the "entrepreneurship skills assessment scale" (Ocak & Didin, 2018), and the "entrepreneurship scale for middle school students" (Eroğlu, Deveci, & Gündoğan Bayır, 2020). Since the missing data were systematically distributed in the dataset, the expectation-maximization method was used for data imputation. Regression analysis was conducted to analyze the data. The findings revealed that the sub-dimensions of scientific epistemological beliefs significantly predicted entrepreneurial competencies as a whole. However, on a sub-dimension level, it was observed that the underdeveloped scientific epistemological belief dimension of "source of knowledge" did not predict entrepreneurial sub-dimensions, while the dimension of "authority and accuracy" predicted the "opportunity evaluation" sub-dimension of entrepreneurship, albeit with a negative correlation. The sub-dimension of "knowledge generation process" of scientific epistemological belief predicted the "perseverance" sub-dimension of entrepreneurship, while the sub-dimension of "variability of knowledge" predicted the "perseverance," "professionalism," and "risk-taking" sub-dimensions of entrepreneurship. Furthermore, the sub-dimension of "reasoning" of scientific epistemological belief significantly predicted all sub-dimensions of entrepreneurship, including "creative thinking," "perseverance," "professionalism," "self-awareness," "risk-taking," and "opportunity evaluation." It was determined that the sub-dimension of "reasoning" of scientific epistemological belief was the dimension that most strongly predicted entrepreneurship, followed by "variability of knowledge" and "knowledge generation process." Consequently, conducting experimental studies that examine the relationship between scientific epistemological belief and entrepreneurship is recommended.