Ortaokul öğrencilerinde oyun bağımlılığı ile sorumluluk duygusu davranışı ve sosyal beceriler arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between game addiction and emotion of responsibility and behavior of responsibility and social skills in secondary school students
Yazar: AYŞE ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM TAŞ
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Bilgisayar oyunları = Computer games ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Oyun bağımlılığı = Game addiction ; Oyunlar = Games ; Sayısal oyunlar = Digital games ; Sorumluluk = Responsibility ; Sosyal beceri = Social skill ; Sosyal sorumluluk = Social responsibility ; İmam hatip ortaokulları = Religious Vocational secondary school

Özet:
Bu çalışmanın amacı, oyun bağımlılığı ile sorumluluk duygusu-davranışı ve sosyal beceriler arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Ayrıca bu kavramların bazı demografik özelliklere göre farklılaşıp farklılaşmadığının araştırılması da bu çalışmanın amaçlarındadır. Araştırmanın çalışma grubunu İstanbul ilinde 2019-2020 eğitim-öğretim yılında 3 devlet ortaokulunda öğrenim görmekte olan rastgele seçilmiş 500 öğrenci oluşturmaktadır. 
Araştırma da veri toplama aracı olarak, Ergenler İçin Oyun Bağımlılığı Ölçeği- Kısa Formu, Sosyal Beceriler Ölçeği (SBÖ), Sorumluluk Duygusu ve Davranışı Değerlendirme Ölçeği (SDDÖ) ve araştırmacının oluşturduğu kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Öğrencilerin Oyun Bağımlılığı, Sosyal Beceri, Sorumluluk Duygusu-Davranışı düzeyinin cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenleri arasında anlamlı bir fark olup olmadığını test etmek için t- testi kullanılmıştır. Ortaokul öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığı, sorumluluk duygusu- davranışı ve sosyal beceri düzeyi arasındaki ilişkiyi test etmek amacıyla Pearson Momentler Çarpım Korelasyon analizi yapılmıştır. Dijital oyun bağımlılığı yordayıcı değişkeninin ortaokul öğrencilerinde sorumluluk duygusu-davranışı ile sosyal beceri düzeylerine etkisini incelemek için ilişkisel tarama modeli ile çalışmanın analizi yapılmıştır. 
Araştırma sonucunda, oyun bağımlılığı ile sosyal beceri ve sorumluluk duygusu-davranışı arasında anlamlı ve ters yönde bir ilişki bulunmuştur. Sorumluluk duygusu-davranışı ve sosyal beceriler arasında pozitif yönde bir ilişki bulunmuştur. Sorumluluk duygusu- davranışının dijital oyun bağımlılığı üzerinde önemli bir yordayıcı olduğu tespit edilmiştir. Sosyal becerinin ise dijital oyun bağımlılığını yordamada anlamlı bir etkiye sahip olmadığı tespit edilmiştir.
Oyun bağımlılığı ile cinsiyet arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Erkek öğrencilerin oyun bağımlılığı düzeyleri, kız öğrencilerin oyun bağımlılığı düzeylerine göre daha yüksektir. Sosyal beceri düzeyi ile cinsiyet arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Kız öğrencilerin sosyal beceri düzeyleri, erkek öğrencilerin sosyal beceri düzeylerine göre daha yüksektir. Sorumluluk duygusu-davranışı ile cinsiyet arasında anlamlı bir fark bulunmuştur. Kız öğrencilerin sorumluluk duygusu-davranışı düzeyleri, erkek öğrencilerin sorumluluk duygusu-davranışı düzeylerine göre daha yüksektir. Dijital oyun bağımlılığı, sorumluluk duygusu-davranışı, sosyal beceriler ile sınıf düzeyi arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.
Araştırma sonuçları literatürdeki diğer bulgular ile birlikte tartışılmış, eğitimcilere ve ailelere öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The aim of this study is to reveal the relationship between game addiction and emotion of responsibility and behavior of responsibility and social skills. In addition, it is also among the aims of this study to investigate whether these concepts differ according to some demographic characteristics. The study group of the research consists of 500 randomly selected students studying in 3 state secondary schools in the province of Istanbul in the 2019-2020 academic year.
In the study, Game Addiction Scale-Short Form for Adolescents, Social Skills Scale (SCI), Emotion of Responsibility and Behavior of Responsibility Assessment Scale (OHAS) and the personal information form created by the researcher were used as data collection tools. t-test was used to test whether there is a significant difference between the gender and grade level variables of the level of Game Addiction, Social Skills, Emotion of Responsibility and Behavior of Responsibility of the students. Pearson Moments Multiplication Correlation analysis was conducted to test the relationship between secondary school students' digital game addiction, emotion of responsibility and behavior of responsibility and social skill level. In order to examine the effect of the digital game addiction predictor variable on the emotion of responsibility and behavior of responsibility and social skill levels of middle school students, the study was analyzed with the relational screening model.
As a result of the study, a significant and inverse relationship was found between game addiction and social skills and emotion of responsibility and behavior of responsibility. A positive relationship was found between the emotion of responsibility and behavior of responsibility and social skills. It has been determined that the emotion of responsibility and behavior of responsibility is an important predictor of digital game addiction. It was determined that social skill did not have a significant effect in predicting digital game addiction.
A significant difference was found between game addiction and gender. Male students 'game addiction levels are higher than female students' game addiction levels. A significant difference was found between social skill level and gender. Social skill levels of female students are higher than male students' social skill levels. A significant difference was found between the emotion of responsibility and behavior of responsibility and gender. Female students' emotion of responsibility and behavior of responsibility levels are higher than that of male students' emotion of responsibility and behavior of responsibility. There was no significant difference between digital game addiction, emotion of responsibility and behavior of responsibility, social skills and class level.
The results of the research were discussed with other findings in the literature, and suggestions were offered to educators and families.