Turist rehberlerinin iş yaşam kalitesi algılarının sorumlu turizm algıları üzerindeki etkisine yönelik bir araştırma
A study on the effect of tourist guides' quality of work life perceptions on perceptions of responsible tourism
Yazar: ŞÜKRAN NUR BAYRAKTAR
Danışman: DOÇ. DR. SERKAN AYLAN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Seyahat İşletmeciliği ve Turist Rehberliği Ana Bilim Dalı / Seyahat İşletmeciliği ve Turizm Rehberliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, turist rehberlerinin iş yaşam kalitesi algılarının sorumlu turizm algıları üzerindeki etkisini ortaya koymak ve bu doğrultuda literatüre katkı sağlayarak, paydaşlara ilgili sorumlulukları hakkında fikir sunmaktır. Araştırmanın bir diğer amacı ise, demografik özelliklere göre iş yaşam kalitesi algısı ve sorumlu turizm algısı arasında farklılık olup olmadığını belirlemektir. Araştırma çerçevesinde daha önce geliştirilmiş olan ölçekler kullanılarak bir anket formu hazırlanmış ve araştırma, İstanbul, Ankara, İzmir, Antalya ve Muğla Turist Rehberleri odasına bağlı çalışmakta olan turist rehberlerine uygulanmıştır. Anket yoluyla elde edilen verilerin analiz edilmesi için merkezi eğilim ölçüleri (frekans ve yüzdelik dağılımları) ve istatistiksel analiz yöntemlerinden korelasyon, regresyon, t-testleri ve ANOVA testlerinden yararlanılmıştır.
Araştırma sonucunda, turist rehberlerinin iş yaşam kalitesi algıları ile sorumlu turizm algıları arasında pozitif ve anlamlı ilişki olduğu ve turist rehberlerinin iş yaşam kalitesi algılarının sorumlu turizm algıları üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduğu ortaya konmuştur. Ayrıca araştırmada, turist rehberlerinin cinsiyetleri, gelir düzeyi, eğitim durumu, çalışma kartı türü, mesleki tecrübeleri gibi demografik değişkenlerine göre iş yaşam kalitesi algıları ve sorumlu turizm algıları arasında anlamlı farklılıklar olduğu saptanmıştır. Yapılan analizlerin sonucuna göre, iş yaşam kalitesi algıları ile cinsiyet, çalışma kartı türü, gelir, eğitim durumu ve mesleki tecrübe değişkenleri arasında anlamlı farklılıklar olduğu görülmüştür. Sorumlu turizm algıları ile de cinsiyet, çalışma kartı türü, yaş, eğitim durumu, gelir değişkenleri arasında anlamlı farklılıklar olduğu saptanmıştır.

Abstract:
The main purpose of this research is to reveal the impact of tourist guides' perceptions of work-life quality on responsible tourism perceptions and thereby contribute to the literature by providing insights to stakeholders about their relevant responsibilities. Another aim of the study is to determine whether there are any differences in work-life quality perceptions and responsible tourism perceptions based on demographic characteristics. For this research, a questionnaire was prepared using previously developed scales and applied to tourist guides affiliated with the Tourist Guide Chambers in Istanbul, Ankara, Izmir, Antalya, and Mugla. Central tendency measures (frequency and percentage distributions) and statistical analysis methods such as correlation, regression, t-tests, and ANOVA tests were utilized to analyze the data obtained through the survey.
The research results revealed a positive and significant relationship between tourist guides' perceptions of work-life quality and responsible tourism perceptions, indicating that tourist guides' perceptions of work-life quality have a positive and significant effect on their responsible tourism perceptions. Additionally, the research identified significant differences in work-life quality perceptions and responsible tourism perceptions among tourist guides based on demographic variables such as gender, income level, educational background, type of work permit, and professional experience. According to the findings of the analyses, there were significant differences between work-life quality perceptions and gender, type of work permit, income, educational background, and professional experience variables. Furthermore, responsible tourism perceptions also showed significant differences concerning gender, type of work permit, age, educational background, and income variables.