Sağlık yöneticilerinin psikolojik dayanıklılık düzeyleri ile kişilik, eğitim ve deneyim arasındaki ilişkinin araştırılması
Research the relationship between the resilience levels of health managers and personality, education and experience
Yazar: GÜLNİHAL ERZEM
Danışman: PROF. DR. SEDAT BOSTAN
Ordu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Beş faktör kişilik modeli = Five factor personality model ; Deneyim = Experience ; Kişilik = Personality ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Sağlık kuruluşları yöneticileri = Health facility administrators ; Sağlık yönetimi = Health management ; Sağlık yönetimi eğitimi = Healthcare management training ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu araştırma, sağlık yöneticilerinde "Psikolojik Dayanıklılık Düzeyi" ile "Kişilik", "Eğitim" ve "Deneyim" ilişkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma, İstanbul İli Anadolu Yakasında hizmet sunan iki kamu ve üç özel sağlık kurumunda görev yapan 372 sağlık yöneticisi üzerinde yapılmıştır. Tanımlayıcı tipte olan bu çalışmada kolayda örnekleme yöntemi uygulanmıştır. Çalışmaya katılan bireylerden elde edilen verilerin SPSS ve LISREL ortamında analizinde; güvenirlik analizi, doğrulayıcı faktör analizi (DFA), korelasyon analizi, regresyon analizi, t ve One-Way ANOVA testleri kullanılmıştır. Ayrıca PROCESS 4.1 Eklentili SPSS ile Yapısal Eşitlik Modeli oluşturularak Düzenleyici Etki Analizleri yapılmıştır.
Bulgular: Çalışmada "Beş Faktör Kişilik" özellikleri alt boyutları ile "Psikolojik Dayanıklılık" düzeyi ve alt boyutları arasında ilişki tespit edilmiş ve regresyon analizi ile etki gücü belirlenmiştir. Eğitim değişkeni ile "Psikolojik Dayanıklılık" arasında anlamlı bir ilişki bulunduğu; mesleki deneyim değişkeni ile "Psikolojik Dayanıklılık" arasında anlamlı ilişki bulunmadığı tespit edilmiştir. 
Cinsiyet ve çalışılan kurum ile "Psikolojik Dayanıklılık" düzeyi arasında farklılık bulunmadığı tespit edilmiştir. Psikolojik dayanıklılık düzeyinin çalışılan birim, yaş, unvan, eğitim durumu, mesleki deneyim ve mezun olunan bölüme göre farklılık gösterdiği; yöneticilik deneyimine göre farklılık göstermediği tespit edilmiştir. 
Sonuç: "Kişilik" alt boyutlarından "Dışadönüklük", "Uyumluluk", "Sorumluluk" ve "Açıklık" boyutları ile "Psikolojik Dayanıklılık" düzeyi arasında anlamlı, pozitif yönde bir ilişki bulunduğu; "Nevrotiklik" boyutu ile arasında anlamlı, negatif yönde bir ilişki bulunduğu tespit edilmiştir. "Kişilik" alt boyutları ile "Psikolojik Dayanıklılık" alt boyutları arasında en güçlü ilişki "Dışadönüklük" ve "Sosyal Yeterlilik" boyutları arasında ve pozitif yönde tespit edilmiştir. Çalışmanın yürütüldüğü sahada sağlık yöneticilerinin en fazla "Uyumluluk" kişilik özelliğine sahip olduğu ve "Psikolojik Dayanıklılık" düzeylerinin yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir.
Kişilik boyutlarının psikolojik dayanıklılığa etkisinde eğitim ve deneyimin düzenleyici rolüne ilişkin analizlere göre: "Dışadönüklük", "Sorumluluk", "Nevrotiklik" ve "Açıklık" boyutlarının psikolojik dayanıklılığa etkisinde eğitimin düzenleyici rolünün anlamlı olduğu, "Nevrotiklik" boyutunun psikolojik dayanıklılığa etkisinde deneyimin düzenleyici rolünün anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Aim: This research was conducted to determine the relationship between "Resilience Level", "Personality", "Education" and "Experience" in health managers.
Material and Method: The study was carried out on 372 health managers working in two public and three private health institutions in İstanbul Province Anatolian Side. In this descriptive, study the sampling method is applied on the convenience. In the analysis of the data obtained from the individuals participating in the study in SPSS and LISREL; reliability analysis, confirmatory factor analysis (CFA), correlation analysis, regression analysis, t and One-Way ANOVA tests were used. In addition, Regulatory impact Analysis was created by creating the Structural Equality Model with SPSS with The PROCESS 4.1 plug-in.
Results: In the study, a relationship was determined between the sub-dimensions of the features of "Five-Factor Personality" and the sub-dimensions of the level of "Resilience" and the power of influence was determined by regression analysis. It has been determined that there is a meaningful relationship between the education variable and "Resilience"; there is no meaningful relationship between the vocational experience variable and "Resilience". In addition, the structural equity model has been utilized to analyze the regulatory role of education and experience in the impact of personality dimensions on resilience.
It has been determined that there is no difference between gender and the working institution and the level of "Resilience". It has been determined that the level of psychological endurance varies according to the unit of study, age, title, education status, vocational experience and graduate degree; it does not vary by management experience.
Conclusions: From the sub-dimensions of "Personality", "Disadension", "Compatibility", "Responsibility" and "Aperture", there has been a meaningful, positive strong relationship between the level of "resilience" and a meaningful, negative relationship between the dimension "Neuroticism". The highest relationship between the sub-dimensions "Personality" and the sub-dimensions "Resilience" has been determined positively and strongly between the dimensions "Disadension" and "Social Competency". In the field where the work was conducted, health managers have the most "Compatibility" personality characteristics and have a high level of "Resilience".
According to analysis of the regulatory role of education and experience in the impact of personality dimensions on resilience: The regulatory role of education has been found to be meaningful in the impact of "Disadonness", "Responsibility", "Neurotic" and "Openness" dimensions on resilience, It has been concluded that the regulatory role of the experience in the effect of the "Neurotic" dimension is meaningful.