Mizah içerikli canlandırmalarda biçim ve hareket
Form and transaction in humour-nature animations
Yazar: ARMAĞAN GÖKÇEARSLAN
Danışman: YRD. DOÇ. ZÜLFÜKAR SAYIN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Grafik Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2007
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Canlandırma = Animation ; Canlandırma sanatı = Animation art ; Canlandırma teknikleri = Animation techniques ; Grafik sanatlar = Graphic arts ; Mizah = Humour

Özet:
İnsanllığın var oluşunun ilk yıllarından günümüze kadar gülme ve mizah önemli birinsani etkinlik olarak varllığını sürdürmüştür. İnsanlarİn bazİ durumlar karşısındade?i?ik sesler çİkarması bu insana özgü etkinliğin daima sorgulanması veanlamlandİrımasİ çabasİnİ da beraberinde getirmiştir. ilkel insanlardan günümüzmodern insanına ula?ana de?in insanİn güldüğü gerçeği değişmemiş, ancak tarihselsüreç içinde mizaha bakış açısı ve mizahın uygulanışında bazı farklılıklar oluşmuştur.Mizah, egemen güç için her zaman bir tehlike unsuru olmuş ve bastırımayaçalışımıştır. Mizahın tehlikesi, içinde barındırdığı anarşist ruhtan gelmektedir. Mizahöyle güçlü bir silahtır ki, var olan düzeni sarsabilmekte, otoritenin gücünüzayıflatabilmekte, toplumda kargaşaya neden olabilmektedir. Mizah aynı zamandatoplumsal hiyerarşiyi de ifade etmektedir. Mizah bu nedenledir ki, insanlığın ilkyılarİndan beri güçsüzler, soytarıar, köylüler ve kadınlarla ilişkilendirilmiştir.Aristokratlar mizah yapan de?il yaptİran konumundadır. Çünkü mizah, toplumsalhiyerarşide en belirleyici unsurlardan biridir. Mizah aynı zamanda alt-üst sınıfilişkisini de ifade etmektedir. Kralların soytarısı, türlü saçmalıklarla insanlarıgüldürüp toplum basamaklarİnda alt konumda yerlerini alırken, krallar böyle birsoytarİya sahip oldukları için toplumsal hiyerarşide bir basamak yukarı çıkmaktadır.Bu kadar güçlü bir etkinlik olan mizah, edebiyattan, şiire; tiyatrodan, sinemaya kadarpek çok alanda yo?un bir biçimde kullanımıştır. Yoğun kullanım alanlarından biri decanlandırmalardır. Yaklaşık olarak yüz yılık bir geçmişe sahip olan canlandırmaortamı ilk yılarından beri mizahı kullanma çabası içinde olmuştur. Mizahıncanlandırma ortamında kullanım biçimi incelendi?inde, tarihsel süreç içinde çok farklıyaklaşımların uygulandığı görülmektedir. Bu farklı yaklaşımlar ulusların gelenek vegöreneklerinden kaynaklandığı gibi teknik olanaklarla da ilişkilidir. Bu yeni ortamınolanakları keşfedildikçe biçimde, konu seçiminde ve harekette görülen farklııklar,mizahın kullanımını da etkilemiştir.'Mizah ıçerikli Canlandırmalarda Biçim ve Hareket' başlıklı bu çalışmada mizahıncanlandırmalarda kullanımı, biçim ve hareketin mizahın oluşmasına etkisiincelenmektedir. Tarihsel süreç içerisinde canlandırma ortamında gerçekleşengelişmeler incelendi?inde üslup ve teknolojide yaşanan yenilikler mizahın kullanımbiçimini etkilemiştir. Canlandırmanın ilk yılarında görülen kararsız yaklaşımnedeniyle gerçekçilik ve deformasyon arasında kalan ilk dönem canlandırmalarınınyerini sonraki yılarda Disney'in gerçekçi anlayışla oluşturduğu canlandırmalaralmıştır. Ancak gerçekçi anlayışla oluşturulan bu canlandırmalar mizahın en temelö?elerinden biri olan deformasyon ve abartıyı içermedi?inden mizahtan bir adımuzaklaşımasına neden olmuştur. Canlandırmalarda mizahın en uç noktalardakullanıması ise Disney'e karşı çıkış döneminde olmuştur. Disney'in yapamadığınıyapma düşüncesinden hareketle oluşturulan karşı çıkış ve yeniden yapıanma dönemi,biçimde ve harekette uç noktalara varan deformasyon ve abartı ile mizahı oldukçabaşarıı bir biçimde kullanmıştır. Canlandırmalarda mizahın kullanımı ülkelere görefarklı yaklaşımların benimsenmesini gündeme getirmiştir. Örne?in, Doğu Bloğuülkeleri kendine özgü bir mizah yaklaşımı geliştirerek, kara mizahı felsefi bir alt yapıile kurgulamış bu alanda oldukça başarıı çalışmaların altına imza atmışlardır.Bu çalışmada, mizah ilk olarak bütün yönleriyle ele alınmış, daha sonra mizahı enyo?un kullanan ve canlandırma ile ortak bir dil birliği olan karikatür sanatı üzerindedurulmuş, mizahın canlandırma ortamında kullanıış biçimi üzerinde durulmuş,mizahı elde etmek için kullanıan yöntem ve tekniklere de?inilmiş ve bazı önemlimizah içerikli canlandırmaların analizi yapımıştır. Mizahın biçim ve hareket açısındankullanımını anlamak için insan anatomisinde biçim ve hareket konusu üzerindedurulmuş, bunun yanı sıra mizah söz konusu oldu?unda biçim ve harekette meydanagelen deformasyonlar ele alınmıştır. Karakter tasarımı üzerinde de durularak, mizahınkarakter tasarımında uygulanışı bu konuda uzman kişilerin geliştirdiği teoriler ileaydınlatımaya çalışımıştır. Bu kapsamlı teorik araştırmanın ışı?ında `Aşk ve Kumar `isimli bir uygulama çalışması yapımıştır. Maya isimli üç boyutlu tasarım programındagerçekleştirilen canlandırmada, biçim ve harekette mizaha ulaşmak hedeflenmiş,biçimde deformasyon harekette ise mimiklerin abartıı kullanımının uygulanması ilemizahi bir yapı elde edilmeye çalışımıştır.Anahtar Sözcükler: Mizah, Canlandırma, Biçim, Hareket, Grafik Tasarım, Karakter Tasarımı

Abstract:
From the very first days of the existing of mankind up until today, humor and laughterwere placed among the important human activities. Those funny noises made byhumans in witnessing certain circumstances also carried out endeavors of crossexaminingand giving a meaning to this peculiar activity. There have been no changesin the laughter itself since the primitives until the modern man, however; the diversityin understanding and practicing of humor over historical processes were quiteimportant. Humor has always been an element of danger for dominant powers andbeen tried to suppressed by them. The peril of humor actually comes from theanarchist soul within. Humors is such a powerful weapon, which may be able to shakeexisting regimes, weaken the power of authority, and cause confusion and disorder inthe community. Humor also expresses the communal hierarchy. For that reason,humor was connected to the powerless, clowns, peasants and women since thebeginning. On the other hand, the Aristocrats are in the position of ordering the humor,not in the position of making them. Because humor is one of the most determinativeelements of the communal hierarchy. Humor also expresses the upper-lower classrelations. While the Clowns of the King's taken their places at the lowest level of thecommunal order with laughing nonsense's, the King's themselves moves another stepupward in the communal order just by having such Clowns.Humour has a very strong influence and is used intensively in many fields likeliterature, poetry, drama and cinema. Humour is also used enourmously in theanimation field. History of animation has approximately a hundered years and humouris applied in the very first years of the animation history. Investigation of the usage ofhumour in animation environment yielded that very different approaches were appliedin the time line. These different approaches are stemming from distinct customs of thenations and related with the technical opportunities. Discovery of the opportunities inthe animation field are resulted in differences in the form, subject selection andtransaction and usage of humour is influenced by these differences. This study is called'Form and transaction in humour-nature animations' and application of humour inanimations, the effect of form and transaction in creating the humour is examined inthis study. Investigation of the developments in the animation field yielded thatinnovations in style and technology has influenced the application style of the humour.viiiDue to the indecisive approach that could have seen the early years of the animation,first phase of animation is placed between realism and deformation, and this phasereplaced by the animations made by Disney, with realist perspective. These animationsare actualized with realistic perspective and devoid of deformation and exaggerationwhich are basic elements of humour which in turn leaded to departing from sense ofhumour. The extreme usage of humour in animations is placed in the phase which isopposing to Disney's applications. This new phase, by using extreme deformation inthe form and transaction and exaggeration, use the humour with great success. Theusage of humour in animations is yielded different approaches in different countries.For example, Eastern Bloc countries have developed a peculiar humour approach and,by using black humour with philosophical bacground, have developed very successfulapplications.In this study, first, humour is handled with all aspects, and then the art of cartoon -which is using humour intensely and has a common language with animation- isemphasized. The usage form of humour in animations is examined; methods andtechniques which are used in order to create humour are dealt with and some importanthumour-nature animations are analyzed. In order to understand the employment ofhumour in terms of form and transaction, the form and transaction in human anotomyis investigated, additionally deformations occuring in form and transaction whenhumour is applied, are discussed. Furthermore, character design is handled andapplication of humour with character design is tried to be brighten with the theories ofthe field experts. In the light of this comprehensive theoretical research, an animationcalled 'Love and Gamble' is completed by using MAYA, a three dimensional designprogram. In this animation, form and transaction are employed in order to createhumour, deformations in formal structure and exaggerated usage of facial expressionsin transactions are used in order to create humour.Key Words: Humour, Animation, Form, Transaction, Graphic Design, Character Design