Kentsel sit alanları çevresinde yer alan etkileme geçiş alanlarındaki yeni yapılaşmaların irdelenmesi; Safranbolu örneği
Examining new structuring in the effecting transition area located around the urban conservation area; Safranbolu example
Yazar: RÜVEYDA YETİŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YÜKSEL TURCAN
Karabük Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Mimarlık = Architecture

Özet:
Bu çalışma Tarihi dokusu ile günümüze ulaşan, başarılı koruma örneklerinden biri olan Safranbolu kentinin son yıllarda hızlı ve niteliksiz bir yapılaşmaya maruz kalmasından duyulan endişe nedeniyle hazırlanmak istenmiştir. Çalışma 7 bölümden oluşmaktadır.

1. bölümde araştırmanın amacı ve yöntemi belirtilmiştir. Tezin tamamlanması ile literatüre sağlayacağı bilimsel katkı ifade edilmiştir.

2. bölümde 'Kültürel Miras' ile 'Koruma' kavramı irdelenerek, mimari kültür mirasının korunma nedenleri üzerinde durulmuştur. Bu hususun ardından korunacak değerlerle ilgili tanımlara yer verilmiştir.

3. bölümde korunacak değerlerden olan tarihi çevreyi meydana getiren bileşenlere değinilmiştir. Tarihi çevrenin bozulma nedenleri ile birlikte bu çevreleri koruma gereklerinin üzerinde durularak, kültürel sürekliliği sağlamanın tarihi çevreleri korumakla mümkün olabileceği hususuna dikkat çekilmiştir. 

4. bölümde Tarihi Çevrelerin korunması için gereken yasal düzenlemelerin zaman aralıklarına ve çıkarılan uluslararası kanunlara göre gelişimi irdelenmiştir. Koruma bilincini evrenselleştiren yurtdışı düzenlemeleri ile ilgili bilgilendirmenin ardından konuya dair Türkiye'de nasıl bir yapılanma süreci geçirildiği araştırılmıştır.  

5. bölümde ise Korumanın tarihi çevrelerde yer alan yeni binalar ile olan ilgisine değinilerek, Tarihi Çevre'de Yeni Yapılaşma Yöntemleri araştırılmıştır. Dünya'da bu konuda öncü kabul edilen örnekler ile yurtiçinde yapılmış örnekler incelenerek, alan çalışmasındaki uygulamaların karşılaştırılabilmesi için bilgilenmek hedeflenmiştir. 

6. bölüm çalışma alanı olan Safranbolu'nun tarihi gelişimi, mekânsal oluşumu ve mimari eserleri ile kentin koruma sürecinin anlatıldığı bölümdür. Bu bilgilendirmelerin ardından kentteki sit alanlarına değinilerek, çalışma alanı tanıtılmış, vaziyet planı ölçeğinde, yapı cepheleri ölçeğinde ve yapı komşuluğu ölçeğinde seçilen örnekler üzerinden analizlere yer verilmiştir. Alan çalışmasında; imar planları üzerinden hazırlanan görsel analizler, cephe çalışmalarını içeren tablolar ve yapı komşuluğunu ifade eden siluet çizimleri ile dokuda meydana gelen değişimler incelenmiştir.

7. ve son bölümde ise eldeki veriler yardımıyla sonuca varılmış, değişimin tanığı olan binaların durumu tespit edilmiştir. Görüş ve öneriler maddeler halinde sıralanarak bilimsel katkı sağlamaya çalışılmıştır.

Abstract:
This study was asked to prepare because of the concern for exposure to rapid construction in recent year of Safranbolu one of the most succesful conversation example extanat its variety historical texture. It remains 7 parts.

In Chapter 1, the aim and the method of reseach are indicated, the basic concepts of the subject are addressed.

In Chapter 2, examined 'Cultural Heritage' and 'preservation' concept, focused on the reasons for preservation of architectural heritage. After this issue, it was devoted to definitions of preserving value.

In Chapter 3, some of the preserving value of the historical context components were refered. The reasons of historical context degradation and emphasizing on the need to preserving this context, cultural continuity of supply to the fact that it is possible to protect the historical context was pointed.

In Chapter 4, required for the preservation of historical context legal regulations of the time interval and according tothe development of international law were examined. İnforming on conservation awareness universalizing international regulations and then related to how a restructuring process in Turkey has been searched through.

In Chapter 5, mentioned about preserving with related to new buildings located in historical context, the historical context in new settlements methods were analyzed. The world recognized pioneer in this regard and constructed in domestic examined samples are aimed to be informed, in order to compare the practices in the field of study.

In Chapter 6, analyzes were carried out on selected areas. With the case study method, photography observations supported the changes occurring in texture, samples were examined over protection applied with the consent of the board.

In Chapter 7, it has been had to reach a conclusion with the help of the available data is drawn picture of the building, which witnessed the change. Attention is drawn to the extent of degradation and erosion identity.