Kapadokya Bölgesi Bizans resim sanatında maddi kültür öğeleri
Material culture elements in Byzantine painting in Cappadocia Region
Yazar: HATİCE AYDIN
Danışman: PROF. DR. BEDİA YELDA UÇKAN
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
Tezin konusu Kapadokya Bölgesi Bizans Resim Sanatında Maddi Kültür Öğeleridir. Söz konusu çalışma ile Kapadokya bölgesinde yer alan kiliselerde Müjde, İsa'nın Doğumu, Müneccim Kralların Tapınması, Son Akşam Yemeği, İsa'nın Çarmıha Gerilmesi, Koimesis ve Son Mahkeme sahnelerindeki maddi kültür öğeleri incelenmiştir. 
Çalışma kapsamında 68 kilisede belirlenen sahnelerde gerçekleştirilen incelemeler sonucunda 41 taht, 53 suppadenium, 10 tabure, 16 yatak ve 21 masa olmak üzere 142 mobilya; 5 buhurdan, 19 kalis, 17 paten, 27 ibrik olmak üzere 68 litürjik eser; 1 sürahi, 7 çatal, 8 bıçak olmak üzere 16 mutfak eşyası (sofra ve servis kabı); 4 kalkan, 2 kılıç, 1 balta, 28 mızrak olmak üzere 35 askeri malzeme; 16 masa örtüsü, 11 yatak örtüsü, 4 perde ayıca farklı işlevlerle kullanılan 10 örtü ile birlikte 41 tekstil malzemesi, 4 taç, 5 bilezik, 3 pazuband olmak üzere 12 takı ve aksesuar malzemesi, diğer başlığı altında 19 iğ ve 28 su teknesi olmak üzere toplam 47 maddi kültür öğesi tespit edilmiştir.
Mobilyalar, litürjik eserler, mutfak eşyaları (sofra ve servis kapları), askeri malzemeler, tekstil malzemeleri, takı ve aksesuarlar başlıkları altında incelenen maddi kültür öğeleri detaylı bir şekilde tanıtılmış, benzer örnekleri ile karşılaştırılarak çalışma fotoğraf ve çizimlerle de desteklenmiştir. Böylece maddi kültür öğelerinin günümüze kadar gelen ve/veya gelemeyen formları tanıtılmış ve eserlerin işlevleri saptanmıştır.

Abstract:
The subject of the thesis is "Material Culture Elements in Byzantine painting Cappadocia Region." This study examines the material culture elements in the churches located in the Cappadocia region, focusing on scenes such as the Annunciation, Nativity of Jesus, Adoration of the Magi, Last Supper, Crucifixion of Jesus, Dormition, and Last Judgment.
As a result of the examinations conducted on the scenes identified in 68 churches within the scope of the study, a total of 142 pieces of furniture were identified, including 41 thrones, 53 suppedaneums, 10 stools, 16 beds, and 21 tables; 68 liturgical objects, including 5 censers, 19 chalices, 17 patens, and 27 pitchers; 16 kitchen utensils (dining and serving ware), including 1 pitcher, 7 forks, and 8 knives; 35 military items, including 4 shields, 2 swords, 1 axe and 28 spears; 41 textile materials, including 16 tablecloths, 11 bed covers, 4 curtains, and 10 textiles used for various purposes; 12 materials of jewelry and accessories, including 4 crowns,3 bracelets,3 pazuband; a total of 47 material culture items, including 19 kirmen and 28 water troughs under the heading other were identified.
Material culture elements examined under the headings of furniture, liturgical objects, kitchen utensils (dining and serving ware), military equipment, textile materials, jewelry, and accessories were introduced in detail. They were compared with similar examples and supported by photographs and drawings in the study. This approach allowed for the detailed presentation of the forms of material culture elements that have survived to the present day as well as those that may not have, thus helping to determine the functions of the artifacts.