AGRP nöronlarının spesifik uyarımının kan lipit profili ve vücut kompozisyonu üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of specific stimulation of AGRP neurons on blood lipid profile and body composition
Yazar: RUMEYSA ATAYOLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHAMMED İKBAL ALP
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Hayvanlarda beslenme = Animal nutrition ; Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition ; Zaman kısıtlı beslenme = Time restricted eating

Özet:
Hipotalamusta bulunan arkuat çekirdek, aldığı periferik ve merkezi sinyaller ile vücutta enerji harcanmasını, mevcut enerji stokunu ve besin temini imkânlarını değerlendirir. Periferal ve santral dolaşımdan gelen hormonal etkenlerin yanı sıra dolaşımdaki besin öğeleri de arkuat çekirdek üzerinde bir sinyal etkisi oluşturur ve beslenmenin düzenlenmesinde rol oynar. Merkezi regülasyon sisteminin kan glukozunun kontrolündeki katkısı üzerine çalışmalar bulunmaktadır ancak bu sistemin açlık esnasında vücudun birincil enerji kaynağı olan yağ asitleri ile ilişkisi yeterince bilinmemektedir. Bu çalışmanın amacı, AgRP nöronlarının uyarımının adipoz dokulardaki yağların mobilizasyonu üzerine olası rolünü tespit etmektir. Çalışmada C57Bl/6 AgRP-Cre transgenik farelerin kontrol grubu flex-GFP ve stimülasyon grubu flex-hM3D içeren rAAV ile intrakranial enjeksiyon yoluyla arkuat çekirdekleri transfekte edilmiştir. Ardından her iki gruptaki deneklerin yarısı standart diyet, diğer yarısı yüksek yağlı diyet ile beslenmiştir. Bu şekilde Kontrol-Standart Diyet, Stimülasyon-Standart Diyet, Kontrol-Yüksek Yağlı Diyet ve Stimülasyon-Yüksek Yağlı Diyet olmak üzere 4 grup oluşturulmuştur. Stimülasyon grupları kemogenetik olarak günaşırı uyarıma maruz bırakılmıştır. AgRP nöronlarının uyarımı süresince deneklerin besin alımları 5 gr/gün olarak sabit tutularak ve haftalık vücut ağırlıkları kayıt altına alınmıştır. Derin anestezi işleminin ardından sırasıyla kan, beyin ve adipoz dokuları alınmış ve analiz edilmiştir. Aralıklı AgRP uyarımı sonucunda StD-Kon grubu ve StD-Sti grubu vücut ağırlığı ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0,01) ancak YYD-Kon grubu ve YYD-Sti grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır (p=0,88). Sonuç olarak; AgRP nöronlarının uyarılmasının adipoz dokularından yağların mobilizasyonuna etkisini anlamlı şekilde gösteremese de biyokimyasal bulgulara bütüncül olarak bakıldığında lipit depolamaya yönelik yeni bir paternin oluştuğuna işaret etmektedir.

Abstract:
The arcuate nucleus in the hypothalamus evaluates energy expenditure, current energy stores, and the availability of nutrients in the body based on peripheral and central signals it receives. Besides hormonal factors from peripheral and central circulation, circulating nutrients also have a signaling effect on the arcuate nucleus, playing a role in the regulation of nutrition. While studies exist on the contribution of the central regulation system to the control of blood glucose, its relationship with fatty acids, the primary energy source during fasting, is not well understood. The aim of this study is to determine the possible role of AgRP neurons in the stimulation of mobilization of fats in adipose tissues. In the study, the arcuate nuclei of C57Bl/6 AgRP-Cre transgenic mice were transfected with a control group containing flex-GFP and a stimulation group containing flex-hM3D through intracranial injection of rAAV. Then, half of the subjects in both groups were fed a standard diet, and the other half were fed a high-fat diet. Thus, four groups were formed: Control-Standard Diet, Stimulation-Standard Diet, Control-High-Fat Diet, and Stimulation-High-Fat Diet. The stimulation groups were exposed to chemogenetic stimulation. During the stimulation of AgRP neurons, the subjects' food intake was kept constant at 5 g/day, and weekly body weights were recorded. After deep anesthesia, blood, brain, and adipose tissues were collected and analyzed. As a result of intermittent AgRP stimulation, a statistically significant difference was found in the average body weight between the StD-Con group and the StD-Sti group (p<0.01). However, no statistically significant difference was found between the HFD-Con group and the HFD-Sti group (p=0.88). As a result, although the stimulation of AgRP neurons did not significantly demonstrate its effect on the mobilization of fats from adipose tissues, a comprehensive look at the biochemical findings indicates the emergence of a new pattern towards lipid storage.