İznik çini fırınları kazısı'nda bulunan figürlü seramiklerin değerlendirilmesi
Evaluation of figurative ceramics found in the İznik kilns excavation
Yazar: VESİLE BELGİN DEMİRSAR ARLI
Danışman: PROF. DR. ARA ALTUN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1996
Konu: Sanat Tarihi = Art History

Özet:
İznik Çini Fırınları Kazısı'nda Bulunan Figürlü Seramiklerin Değerlendirilmesi
İznik, Marmara Bölgesi'nde, Bursa iline bağlı, surlarla çevrili bir kent olup Roma, Bizans ve Osmanlı çağı anıtları ile önemli bir çini-seramik üretim merkezi olarak tanınmaktadır. Özellikle 16. yüzyılda çini ve seramikle¬riyle dönemin dünyasında tanınmış olan İznik, 17. yüzyıl sonla¬rından itibaren eski önemini kaybetmeye başla¬mıştır. 
İznik Kazıları'nda ele geçen ve o zamana kadar Milet İşi, Haliç İşi, Rodos İşi gibi isim-lerle tas¬nif ve tarif edilmeye çalışılan Osmanlı seramik ve çinilerinin asıl ve önemli üretim merkezinin İznik olduğu, bozuk-yanık parçalar, yarı mamul fragmanlar yanında, içi doluyken çökmüş durumda bulunan fırın kalıntılarıyla bilim çevrelerine kanıtlanmıştır.
İznik çiniciliğinde bitkisel bezeme ağırlıklı olmakla birlikte figür açısından da oldukça zengin örnekle karşılaşılır. Bu çalışmada İznik Çini Fırınları Kazısı'nda 1981-1995 yılları arasında ele geçen figürlü malzeme değerlendirilmiştir. Söz konusu süre içinde bulunan tüm figürlü malzeme, dönem, malzeme ve form ayrımı yapılmaksızın çalışmaya dâhil edilmiştir. Değerlendirme sonuçları grafiklerle desteklenmiştir. 
Kamulaştırmalarla genişleyerek devam eden İznik Çini Fırınları Kazısı'nın yeni bulguları İznik Çiniciliği hakkındaki bilgileri zaman içinde daha da zenginleştirecektir.

Abstract:
Evaluation of figurative ceramics found in the Iznik Kilns Excavation

	Iznik, located in the Marmara region, is a town situated in the Bursa municipality and is surrounded by walls and known as an important tile-ceramic production center with its Roman, Byzantine and Ottoman monuments.
Especially the 16thcentury Iznik was well known in the world with it's tile and ceramics while it began to lose its importance at the end of the 17th century. 
	The tile and ceramics that were earlier defined and described with denominations such as Milet Work, Golden Horn Work, Rhodes Work during the Iznik Excavations have been put against new evidence. The Iznik Excavations namely showed that the main and important production centre of Ottoman ceramics and tiles was Iznik. This has been proven to the scientific circles by the finds of the broken burned fragments, semi-finished vessels, as well as furnace instruments that have collapsed while being filled. 
	In the Iznik production, there is a very rich collection of figurative patterns besides the predominant herbal decorations. In this study, the figurative material found in the Iznik Tile Kilns Excavation between 1981-1995 is evaluated. All the figurative materials found in the excavation during that period are included in the study without any distinction of period, material and form. The evaluation results are supported by graphics. 
	The Iznik Tile Kilns Excavation continues to expand and the new findings of the excavation will enrich the information about Iznik tile and ceramic production.