Ev kadınlarının halk eğitim kurslarına katılımlarının onlardaki ruhsal hastalık riski ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of housewives participation in public education courses on their risk of mental illness and quality of life
Yazar: ÖMER ÖZLÜ
Danışman: DOÇ. DR. KENAN TOPAL
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Adana Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Ev kadınları = Housewives ; Halk eğitimi = Public education ; Kadınlar = Women ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Psikiyatrik hastalıklar = Psychiatric sickness ; Risk faktörleri = Risk factors ; Ruh sağlığı = Mental health ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı halk eğitim kurslarına kayıtlı kadınların ruhsal hastalık riskinin ve yaşam kalitesinin belirlenmesi, bu değişkenler arasındaki ilişkinin saptanması, ruhsal hastalık riski ve yaşam kalitesinin katılımcıların sosyodemografik değişkenlerine göre anlamlı bir farklılaşma gösterip göstermediğinin incelenmesidir.
Gereç ve yöntem: Bu araştırma kesitsel olarak 01 Ağustos - 01 Eylül 2022 tarihleri arasında Adana ili Seyhan Halk Eğitim Merkezi'nde 167 kadın katılımcıyla gerçekleştirilmiştir. Veri toplama formu ile sosyodemografik veriler, sağlık durum ve alışkanlıklar, halk eğitim kurslarına katılım soruları, halk eğitim kurslarına katılım amacı soruları sorulup;  Hastane anksiyete ve depresyon ölçeği, WHOQOL-BREF(TR) Yaşam Kalitesi Ölçeği ve sigara içenlere Fagerström nikotin bağımlılık testi yapılmıştır. Veriler SPSS 25 programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya katılanların yaş ortalaması 32,6±12,3 yıldı. Katılımcıların %52,1'i bekar, %58,7'si lise mezunu, %77,8'i çalışmıyor, %43,7'si düşük gelir seviyesine sahip, %80,2'si çekirdek aile yapısına sahip idi. Katılımcıların kursa katılım amaçlarından en önemli buldukları yeni şeyler öğrenme (ortalama puanı 4,5±0,6) idi. Halk eğitim kurslarına katılım amaçları medeni duruma göre karşılaştırıldığında evlilerde yeni şeyler öğrenme isteği bekarlarda meslek kazanma amacı ön plana çıkarken çalışma durumuna göre karşılaştırıldığında çalışmayanlarda belge alma, öğrendiklerini gelire çevirme, meslek kazanma amaçları önde geldi. Katılımcıların %19,8'i anksiyete, %32,9'u depresyon riski taşımaktaydı. Anksiyete ve depresyon skorları; medeni duruma göre karşılaştırıldığında bekar ve eşinden ayrı/eşi vefat etmiş katılımcılarda, çalışma durumuna göre karşılaştırıldığında çalışmayanlarda gelir durumuna göre karşılaştırıldığında düşük gelirlilerde anlamlı olarak yüksek bulundu. Katılımcıların WHOQOL-BREF(TR) yaşam kalitesi ölçeği alt boyutlarından en fazla puanların bedensel sağlık boyutunda (ortalama 69,7±16,2), ikinci sırada sosyal ilişki (ortalama 65,9±18,2) boyutunda üçüncü sırada ruhsal sağlık (ortalama 63,6±16,2) ve son sırada çevre (ortalama 61,8±15,8) boyutunda olduğu tespit edildi. Yaşam kalitesi, medeni duruma göre karşılaştırıldığında evlilerin yaşam kalitesi diğer katılımcılara göre daha yüksekti.
Sonuç: Çalışmamızın bulgularına göre; bekar, eşinden ayrı/eşi vefat etmiş, çalışmayan / kendi geliri olmayan, düşük gelir seviyesine sahip olmanın ruhsal hastalık riskini artırdığı ve yaşam kalitesini düşürdüğü saptandı. Ülkemizdeki modeli halk eğitim merkezleri olan yetişkin eğitim sistemlerinin rekreatif yönüyle kadınlardaki ruhsal durumun ve yaşam kalitesinin artırılmasında değerlendirilebileceğini düşünüyoruz.

Anahtar sözcükler: Halk eğitim, yaşam kalitesi, anksiyete, depresyon

Abstract:
Aim: The aim of this study is to determine the risk of mental illness and quality of life of women enrolled in public education courses, to determine the relationship between these variables, and to examine whether the risk of mental illness and quality of life show a significant difference according to the sociodemographic variables of the participants.
Materials and methods: This cross-sectional study was conducted between 01 August - 01 September 2022 in Adana province Seyhan Public Education Center with 167 female participants by face-to-face interview method. With the structured questionnaire, sociodemographic data, health status and habits, participation in public education courses, the purpose of participation in public education courses were asked; Hospital anxiety and depression scale, WHOQOL-BREF(TR) quality of life scale and Fagerström nicotine addiction test were applied to smokers. The data were analyzed using the SPSS 25 program.
Results: The mean age of the participants in the study was 32,6±12,3 years. 52,1% of the participants were single, 58,7% were high school graduates, 77,8% were unemployed, 43,7% had a low income level and 80,2% had a nuclear family structure. The participants found learning new things the most important among the course participation purposes (mean score 4,5±0,6). When the aims of participation in public education courses were compared according to marital status, the desire to learn new things came to the fore in married people, while the aim of gaining a profession in singles came to the fore. 19,8% of the participants were at risk of anxiety and 32,9% of them were at risk of depression. Anxiety and depression scores; When compared according to marital status, it was found to be significantly higher in single and divorced/deceased participants, and when compared according to working status, it was found to be significantly higher in low-income participants when compared with non-working status. Among the sub-dimensions of the WHOQOL-BREF(TR) quality of life scale, the highest scores of the participants were in the physical health dimension (mean 69,7±16,2), in the second place in the social relationship (mean 65,9±18,2) dimension, and in the third place in the mental health (mean) dimension. 63,6±16,2) and the last rank was the circumference (mean 61,8±15,8). When quality of life was compared according to marital status, the quality of life of married people was higher than that of other participants.
Conclusion: According to the findings of our study; It was determined that being single, separated from their spouse/spoused, unemployed/without their own income, and having a low level of income increased the risk of mental illness and decreased the quality of life. We think that adult education systems, the model of which are public education centers in our country, can be evaluated in terms of recreational aspects in increasing the mental state and quality of life of women.

Keywords: Public education, quality of life, anxiety, depression