Bir fabrikada çalışan işçilerde kişisel koruyuyucu kullanım konusunda bilgi, tutum, davranış
Knowledge, attitude, behavior related to  personal protective use of  among  workers  in the factory
Yazar: SALİHA ÜNAL
Danışman: DOÇ. DR. BEYHAN CENGİZ ÖZYURT
Celal Bayar Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Davranış = Behavior ; Fabrikalar = Factories ; Koruyucu malzemeler = Protective materials ; Tutumlar = Attitudes ; İş kazaları = Occupational accidents ; İşçiler = Workers

Özet:
Gelişen teknoloji ve sanayileşme ile birlikte artan mesleki hastalık ve iş kazaları, mühendislik kontrolleri, idari önlemler ve kişisel koruyucu donanımlar gibi farklı yöntemlerle önlenebilir. Risklerin önlenmesinin veya yeterli derecede azaltılmasının, teknik ve idari önlemlerle sağlanamadığı durumlarda, çalışanlara kişisel koruyucu donanımlar verilir.
Bu araştırmanın amacı; araştırmanın yapılacağı fabrikalarda işçilerin KKD kullanımı konusunda bilgi, tutum ve davranışlarını ve iş kazası sıklığının belirlemesidir.
Televizyon (n=1200) ve çamaşır makinesi (n=1100) fabrikasında çalışan işçiler araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Araştırmanın örnek büyüklüğü Epi-İnfo programı ile %50 prevelans, % 95 güven aralığı ve 0.05 hata payı ile televizyon fabrikasından 240 işçi ve çamaşır fabrikasından 220 işçi olarak hesaplanmıştır. Veriler gözetim altında anket tekniğiyle toplanmıştır.
Çalışanların % 41.5'i ilkokul ve altı ve % 44.0'i genel /meslek lisesi mezunudur. Çalışanların ortalama çalışma süresi 4.78 ± 4.69 yıldır. İşçilerin % 98.0'ı İSG eğitimi almıştır ve % 71.8'i İSG eğitiminin faydalı olduğunu düşünmektedir. Çalışanların % 84.3'ü işyerinde İSG kurulunun var olduğunu bilmektedir ve %74.5'i İSG kurulunun iş kazalarını önlemede faydalı olduğunu düşünmektedir. Araştırmaya katılan işçilerin %33.2'si çalıştıkları iş yerini iş kazası bakımından yüksek riskli olarak değerlendirmektedir. Çalışanların %89.8' si iş kazalarını önlemek için alınan önlemleri yeterli görmektedir.
Araştırmaya katılan çalışanların iş yerlerinde karşılaştıkları sorunlar en fazla yorgunluk, sosyal yaşam yetersizliği ve sinirli olmadır. İşyerinde işçinin en fazla maruz kaldığı fiziksel etmenler gürültü, yüksek sıcaklık, stres, uzun çalışma saati ve ağır kaldırmadır.
Araştırma grubunun kişisel koruyucu donanım kullanım konusunda bilgi puan ortalaması 8.85 ± 2.19'dır (0-12 puan). Çalışanların %85.4'ünün KKD kullanımı konusunda tutumu olumlu ve çalışanların %70.4'ü KKD' leri her zaman kullanmaktadır (Tablo 6).
Çalışanlar KKD' yi en sık işini aksattığı için kullanmadıklarını belirtmişlerdir. En sık kullanılan KKD ayakkabı ve eldivendir.
Çalışanların % 16.7' si son 1 yıl çinde iş kazası geçirmiştir ve en sık kaza nedeni dikkatsiz çalışmadır.
İşçilerin eğitim durumu yüksek olanların, çamaşır makinesi fabrikasında çalışanların, günlük çalışma süresi 8 saat olanların, vardiyalı çalışmayanların, İSG eğitiminin faydalı olduğunu düşünenlerin, işyerinde İSG kurulu olduğunu bilenlerin ve İSG kurulunun iş kazalarının önlemede etkili olduğunu düşünenlerin KKD bilgi puan ortalaması daha yüksek bulunmuştur.
Yapılan çok değişkenli analiz sonuçlarına göre çamaşır makinesi fabrikasında çalışanlar ve İSG eğitiminin faydalı olduğunu düşünenlerin KKD kullanımı konusunda daha olumlu tutuma sahip olduğu , Çamaşır makinesi fabrikasında çalışanların, İSG eğitiminin faydalı olduğunu düşünenlerin ve işyerinde alınan önlemlerin yeterli olduğunu düşünenlerin, daha fazla KKD kullandıkları tespit edildi.
İş kazası ile ilgili çok değişkenli analize göre de İSG eğitimini faydalı olduğunu düşünenlerin ve KKD kullananların daha az iş kazası geçirdiği bulundu.
Anahtar kelimeler : Kişisel Koruyucu Donanım, Bilgi, Tutum, Davranış, İş Kazası

Abstract:
Increasing occupational diseases and work accidents, along with developing technology and industrialization, can be prevented by different methods such as engineering controls, administrative measures and personal protective equipment. Employees are provided with personal protective equipment, where the prevention or reduction of risks is not ensured by technical and administrative measures.
The aim of this study is to determine knowledge, attıtude and practıce related to personal protective equipment and occupational accidents frequency.
A total of 2300 workers working in the television (n= 1200) and washing machine (n=1100) factories constitute the universe of research. With the help of Epi info computer package program, minimum sample size to be taken when universe size of 2300, prevalence of 50 %, confidence interval of 95% and margin error of 5% were taken as basis was calculated as 460 (television=240, washing machine = 220). Data were gathered under supervision with a questionnaire technique .
41.5% of the employees are primary school and under and 44.0% are graduated from general / vocational high school. The average working time of the employees is 4.78 ± 4.69 years. 98.0% of the workers were trained in OHS and and 71.8% of them think OSH training is useful. 84.3% of the employees know that there is an OHS committee in the workplace and 74.5% think that the OHS committee is useful in preventing work accidents. 33.2% of the workers regard the workplace as high risk for work accidents. 89.8% of the employees are satisfied with the measures taken to prevent work accidents.The problems faced by employees in the workplace are the most exhausted, social life inadequacies and irritability. The physical factors that the worker is most exposed to in the workplace are noise, high temperature, stress, long working hours and heavy lifting.
The average score of information on workers' use of personal protective equipment is 8.85 ± 2.19. 85.4% of employees are positive about the use of PPE and 70.4% of employees always use PPE. The most commonly used PPE shoes and handbags. Employees stated that they did not use the PPE because it most often disrupted their work.
16.7% of the workers have had work accidents in the last 6 months and the most frequent cause of accident is carelessness.
The average of the PPE knowledge score was found to be higher for those who have high educational status, work in the washing machine factory, work 8 hours per day, do not work in shifts, think OSH training is beneficial, know OSH is in the workplace and think OSH is effective in preventing work accidents.
According to the results of the multivariable analysis, those who work in the washing machine factory and those who think that OHS training is beneficial have a more positive attitude towards the use of PPE, It was found that workers in the washing machine factory, those who think that OSH training is beneficial, and those who think that the precautions in the workplace are sufficient, use more PPE.
According to the highly variable analysis of occupational accidents, it was found that those who think that OSH training is beneficial and those who use PPE have less occupational accidents.
Key words: Personal Protective Equipment, Knowledge, Attitude, Behavior, Occupational accident