Farklılıkların yönetimi anlayışı çerçevesinde mobbing davranışı: Bolu ili beyaz et sektöründe bir araştırma
Acts of mobbing on the basis of the understanding of managing diversity: A study of the poultry sector in Bolu, Turkey
Yazar: FATİME NUR GÜLER
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HÜLYA ERKANLI
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Beyaz et = White meat ; Bolu = Bolu ; Et sektörü = Meat sector ; Farklılıkların yönetimi = Diversity management ; Mobbing = Mobbing

Özet:
Bu çalışma, Türkiye'de, son yıllarda işgücü farklılıklarının bireyler tarafından nasıl algılandığını kavramak, farklılıkların mobbing davranışının ortaya çıkmasında nasıl bir etkiye sahip olduğunu görmek, çalışanların bu farklılıklardan kaynaklanan mobbing davranışlarına maruz kalıp kalmadıklarını öğrenmek, farklılıklardan dolayı çalışma grupları dahilindeki ilişki ve iletişimin ne düzeyde etkilendiğini gözlemlemek ve kurumsal anlamda farklılıkların yönetimi anlayışı hakkında neler yapıldığını ortaya koymayı ve bu uygulamalar dahilinde farklılıkların yönetimi anlayışı ve mobbing davranışı arasındaki ilişkiyi ortaya koyabilmeyi amaçlamaktadır. Bu amaçla, çalışmada, ?Farklılıkların Yönetimi Anlayışı Çerçevesinde Mobbing Davranışı? konusuna ilişkin kavramsal ve kurumsal bir altyapı oluştularak, konunun Türkiye perspektifinin incelenmesine katkıda bulunmayı hedeflemektedir.Bu bağlamda, Bolu ilinde, dört işletmede gerçekleştirilen araştırmada, hem niceliksel hem de niteliksel yöntemler çerçevesinde açık uçlu soru ve anket yöntemlerinden faydalanılmıştır. Araştırma kapsamında iki tane anket formu hazırlanmıştır. Bu anket formlarından ilki çalışanların farklılıkların yönetimi anlayışı çerçevesinde mobbing davranışı ilişkisini ölçmek amacıyla hazırlanmıştır. İkinci anket formu ise, yönetimin konuya bakış açısını değerlendirmek üzere uygulamaya aktarılmıştır.Araştırma kapsamında elde edilen bulgular ışığında , günümüz rekabet ortamında işletmelerin değişime uyum sağlayabilme ve hızlı hareket edebilmeleri için nitelikli ve uyumlu insan gücüne ihtiyaç duydukları gerçeğinin çıkış noktasını oluşturmaktadır. Bu bağlamda cinsiyet, ırk, yaş, etnik köken, kültür, cinsel tercih, eğitim, kişilik, engellilik gibi farklı nitelikteki insan gücünün etkin ve verimli bir şekilde yönetimi stratejik bir öneme sahip olmaktadır. Farklılıkların yönetimi anlayışının, kurumsal imaj, grup farklılıklarının ve örgüt performansının geliştirilmesi ve insan sermayesinin rekabetçi avantaj olarak kullanılması noktalarında önem taşıdığı görülmektedir.İşyeri terörü, duygusal taciz, yıldırma gibi kavramlarla da ifade edilen mobbing davranışının işyerlerinde çalışanlara, bir veya birkaç kişi tarafından gerçekleştirilen sistemli, ahlak dışı, düşmanca davranışları ifade etmektedir. Bu bağlamda, bastırma, sindirme, bunaltma, korkutma, tehdit etme gibi taktiklerle uygulanan mobbing davranışının, iş tatminsizliğinin, örgütsel çatışma ve verimsizliğin temel kaynağı olarak görülmektedir. İşletme içerisinde mobbing davranışı gibi istenmeyen davranışların meydana gelmesi işletmenin rekabet edebilirliğini olumsuz yönde etkilemektedir. Ortaya çıkan bu olumsuz durumun giderilmesinde farklılıkların yönetimi anlayışı uygulamaları büyük öneme sahip olmaktadır. Çünkü farklılıkların yönetimi anlayışı, mobbing davranışının oluşumunu ortadan kaldırmaya katkı sağlayarak bunun doğurabileceği iş kayıplarını engelleyen bir anlayışın yerleşmesine katkı sağlayabilecek bir bakış açısını ifade etmektedir. Bununla beraber, farklılıkların yönetimi anlayışı farklılıkların her birinin birer yetkinlik olarak değerlendirilmesinde ve bu yetkinliklerin rekabet avantajını artırıcı bir nitelik kazanmasına katkı sağlamaktadır.İkinci olarak, bu çalışma, işletme içerisinde çalışan kişilerin ırk, cinsiyet, yaş, eğitim, etnik köken, engellilik, kişilik, kültür anlamında farklılıklarının olduğunu bu farklılıklarından dolayı çalışanların, ısrarlı, sistematik, aşağılayıcı, hakir görücü mobbing davranışlarıyla karşılaşabileceği vurgulanmaktadır. İşletme içerisindeki bu tür mobbing davranışları farklılıkları anlama ve farklılıkları tolere edebilme kabiliyetinin eksikliğinden kaynaklanmaktadır. Bu eksikliğin giderilmesi farklılıkların yönetimi anlayışının işletme içerisinde içselleştirilmesi ve örgüt kültürünün bir parçası haline getirilmesiyle mümkün olacaktır.Son olarak, bu çalışma, araştırma kapsamında ele alınan işletmelerde farklılıkların yönetimi anlayışı ve mobbing davranışı arasındaki ilişkinin sadece yasal gereklilikler düzeyinde uygulamaya aktarılan prosedürlerden ibaret olarak uygulandığını ortaya koymaktadır. Bu düzeyde sınırlı kalan bakış açısının dahi mobbing davranışının görülmesini azaltıcı etki yarattığı yine araştırma bulgularından çıkarılabilecek bir noktadır.Anahtar Kelimeler: Mobbing Davranışı, Farklılık, Farklılıkların Yönetimi Anlayışı, Beyaz Et Sektörü

Abstract:
Thesis Supervisor: Asst. Prof. Dr. Hülya ERKANLIThis study aims to understand how individuals have conceived differences in the Turkish workforce in recent years and how such differences in the workforce affect the presence of acts of mobbing, to determine whether employees are exposed to acts of mobbing resulting from such differences, to examine how the relationship and communication among people in a working group is affected by such differences, what is done to ensure management of diversity, and to reveal a relationship between the understanding of managing diversity and acts of mobbing. To this end, the study first introduces a conceptual and institutional framework regarding "acts of mobbing on the basis of the understanding of managing diversity", aiming to contribute to the Turkish perspective of the issue.Within this context, following the presentation of the framework in the second, third and fourth chapters, the results of surveys are analyzed in the fifth chapter. The study makes use of both quantitative and qualitative methodology. Two surveys have been conducted for the purposes of the study. The first survey aims to assess whether employees are exposed to acts of mobbing in the framework of the understanding of managing diversity. The second survey has been conducted to evaluate the management's perspective on the issue.In light of the findings of this study, it is clear that businesses need qualified and easy-to-adapt workforce in order to keep pace with changes in today's competitive environment and make quick moves. Therefore, effective and efficient management of a workforce having different features of gender, race, ethnic origins, culture, sexual preferences, education, personality and disability status is of strategical importance. It has been confirmed that the understanding of managing diversity is crucial for corporate image, the improvement of performance through understanding of the differences and the use of human capital as a competitive edge. Furthermore, based on the definition of mobbing as systematic, immoral, and hostile acts exercised upon employees in a workplace by one or more people, acts of mobbing, also referred to as workplace terrorism, emotional harassment, or intimidation through tactics such as suppression, intimidation, oppression, bullying or threatening are regarded as the main source of job dissatisfaction, organizational conflicts and non-productivity. The presence of unfavourable conditions such as mobbing in a workplace might cause the organization to lose its competitive advantage. The understanding of managing diversity plays an important role in eliminating such unfavourable conditions since this understanding expresses a perspective that could contribute to elimination of mobbing and therefore prevent workforce loss resulting from acts of mobbing. Furthermore, through the understanding of managing diversity, differences can be welcomed as competence and thus contribute to competitive advantage.As a second important point, by revealing differences of race, gender, education, ethnic origin, personality and culture at the workplace, this study concludes that employees might experience persistent, systematic, humiliating acts of mobbing based on such differences. Such acts of mobbing in the workplace are due to the lack of understanding and tolerating differences. Such unfavourable obstacles can be overcome by integrating the understanding of managing diversity into the workplace and making it a part of the organizational culture.Last but not least, this study has revealed that, in the organizations the study was conducted, the understanding of managing diversity and prevention of mobbing are practiced solely as procedures necessitated by legislation. Even such a limited practice of prevention of mobbing has been found to decrease the number of mobbing acts. However, it is stressed that the integration of the understanding of managing diversity into the organization not only as a legal requirement but also as part of its organizational culture could provide competitive advantage to the business as a whole, and that organizations need to raise their awareness on this issue.Keywords: Acts of Mobbing, Diversity, Understanding of Managing Diversity, White Meat Sector