Firma büyüklüğünün ortalama sermaye maliyetine etkisinin tespiti ve İMKB 100 endeksindeki (gıda endeksindeki) şirketler üzerinde bir uygulama /
Yazar: DİLŞAD TÜLGEN ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. NEVZAT AYPEK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Firma büyüklüğü = Firm size ; Sermaye maliyeti = Cost of capital ; İMKB = İstanbul Stock Exchange

Özet:
168 ÖZET Firma değerine etki eden temel faktörlerden biri, işletmenin varlıklarının finansmanında kullandığı kaynakların maliyetidir. Çeşitli nedenlerden dolayı işletmelerin kullandıkları kaynak maliyetinin farklılaştığı, işletme veya sektörden kaynaklanan etkiler nedeniyle bazı işletmelerin diğerlerine göre daha düşük maliyetli kaynaklara sahip olabildikleri bilinmektedir. Firma büyüklüğü ile sermaye maliyeti arasında da bir ilişki bulunduğu, büyük ölçekli işletmelerin risk priminin küçük ölçeklilere göre daha düşük olması nedeniyle daha ucuz maliyetli kaynak kullanabilecekleri ifade edilebilir. Bu çalışmada İMKB Gıda Endeksinde yer alan işletmelerin büyüklüğü ile sermaye maliyetleri arasında bir ilişki olup olmadığı istatistiki yöntemler kullanılarak test edilmeye çalışılmıştır. Uygulama aşamasından önce yapılan çalışmada sermaye maliyetinin firmalar açısından önemi, sermaye maliyetinin hesaplanmasında kullanılan yöntemler ve firma büyüklüğü ile sermaye maliyeti arasındaki ilişki konularında teorik bilgiler verilmiştir. Uygulama bölümünde ise İMKB Gıda Endeksinde yer alan ve verileri analize dahil edilmeye uygun olan 22 şirketin ülkemize özgü koşullar da dikkate alınarak yabancı kaynak ve Sermaye Varlıklarını Fiyatlama Modeli kullanılarak öz kaynak maliyetleri hesaplanmış ve ağırlıklı ortalama kaynak maliyetlerine ulaşılmıştır. İstatistiki yöntemler kullanılarak, brüt satış hasılatı ölçü alınarak ifade edilen firma büyüklükleri ile ortalama kaynak maliyetleri arasında ilişki olup olmadığı incelenmiş ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Bu ilişkinin niteliği üzerine etkili olabilecek faktörler dikkate alınarak sonuçlar yorumlanmaya çalışılmıştır.

Abstract:
169 ABSTRACT One of the factors influencing the firm value is the cost of capital, which the company used in financing its assets. It is known that the cost of capital used by companies differentiates due to the various reasons, and some companies have less costed-capital than the others caused by the effects of sectors and companies. Since there is also a relationship between the size of firm and capital cost, and the risk premium of the high-sized firms is lower than that of small-sized firms; it can be argued that they will be able to use cheaper costed-capital than those of small-sized firms. In this analysis, it was tried to test by using statistical methods whether there was a relationship between size of the firms and their capital cost, taking part in Food Index of IMKB. The theoretical informations about the cases of the importance of capital cost for firms, the methods used for calculating the capital cost, and the relationship between the size of firms and capital cost were presented in the study made before the practice period. In practice period, the costs of equity and weighted average cost of capital of the 22 firms, which took part in Food Index of IMKB and whose data were suitable in order to include for analysis were calculated by using the models of foreign asset and CAMP in a way of taking into consideration of our country's original conditions. It was searched whether there was any relation between the size of firms and average cost of capital, to which it was stated by using statistical methods and taking the unit as revenue of gross sale, and ultimately it was achieved a meaningful relationship. The results were tried to explain by the way of taking attention of the factors, which were able to be effective on the quality of this relation.