Formülsüz fen eğitimi: Basit makineler örneği
Science education without formula: The example of simple machines
Yazar: YUSUF ÇEVİK
Danışman: PROF. DR. NEVZAT BAYRİ
İnönü Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmanın amacı, ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin matematiksel ifade
türeterek basit makineler konusuna ait problemleri çözme yöntemi kullanmalarının
başarıları üzerine etkisini araştırmaktır. Araştırmada ön-test son-test deney-kontrol
gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını 2020-2021
eğitim-öğretim yılında Adıyaman ilinin Çelikhan ilçesi Yeşiltepe Ortaokulu 8. sınıf
öğrencileri oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen
basit makineler başarı testi (BMBT) kullanılmıştır.
Kontrol grubunda 5E modeli uygulanırken, deney grubunda keşfetme
basamağında Tasarım Temelli Fen Eğitimi (TTFE) kapsamında tasarlanan araçlardan
yola çıkarak ölçümler yapıp veriler elde ederek matematiksel ifade türetmeleri
istenmiştir. Değerlendirme aşamasında BMBT her iki gruba son test ve dört hafta
geçtikten sonra kalıcılık testi olarak uygulanmıştır. Verilerin analizinde bağımsız iki
grup arasında fark olup olmadığını belirlemek için Mann Whitney U ve Wilcoxon
testleri uygulanmış ve p<0.05 düzeyi anlamlı kabul edilmiştir.
Basit makineler başarı testinin ön test sonuçları incelendiğinde deney ve
kontrol grupları arasında anlamlı bir farklılık görülmemiştir. Uygulamalar sonrasında
deney grubuna ait ön-test son-test puan farkının daha fazla olduğu, ancak kontrol ve
deney grupları arasında anlamlı bir farklılığın görülmediği belirlenmiştir. Ayrıca sıra
ortalamaları ve sıra toplamlarına göre sonucun deney grubu lehine olduğu gözlenmiştir.
Kalıcılık testi sonuçlarına göre ise deney grubu ve kontrol grubuna ait son test puan
ortalamaları ile kalıcılık testi puan ortalamalarının birbirine yakın olduğu gözlenmiştir.
Dolayısıyla uygulanan yöntemin her iki grup için kalıcılığı sağladığı söylenebilir.

Abstract:
The aim of the research is to investigate the effect of middle school 8th grade
students' use of a method of solving problems related to the subject of simple machines
by deriving mathematical expressions on their success. In the research, a quasiexperimental design with pre-test post-test experiment-control group was used. The
participants of the research are 8th grade students of Yeşiltepe Secondary School in
Çelikhan district of Adıyaman province in the 2020-2021 academic year. Simple
machines achievement test (SMAT) developed by the researcher was used as a data
collection tool.
While the 5E model was applied in the control group, they were asked to derive
mathematical expressions by making measurements and obtaining data based on the
tools designed within the scope of Design Based Science Education (TTFE) in the
exploration step in the experimental group. During the evaluation phase, BMBT was
applied to both groups as a post-test and, after four weeks, as a retention test. Mann
Whitney U and Wilcoxon tests were applied to determine whether there was a difference
between two independent groups in the analysis of the data, and a p<0.05 level was
considered significant.
When the pre-test results of the simple machines achievement test were
examined, no significant difference was observed between the experimental and control
groups. After the applications, it was determined that the pre-test post-test score
difference of the experimental group was higher, but there was no significant difference
between the control and experimental groups. In addition, it was observed that the result
was in favor of the experimental group according to the rank averages and rank totals.
According to the results of the permanence test, it was observed that the posttest mean
score of the experimental group and the control group and the permanence test mean
score were close to each other. Therefore, it can be said that the applied method provides
permanence for both groups.