hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Varnalı Süleyman Vehbî Efendi'nin Risâle-i Fezâʾilü'l-Gâzî ve'ş-Şühedâ Fî-Tafsîl-i Beyân-i Hasâʾisi'l-Gazâʾsı (İnceleme, çeviri yazı, sözlük)
Suleyman Vehbi Efendi of Varna's Risale-i Fezaʾilu'l-Gazi ve'ş Suheda fi-Tafsil-i Beyan-i Hasaʾisi'l-Gaza (Textual analysis, transcription, glossary)
Yazar: ESRA DEMİR
Danışman: PROF. DR. ORHAN BİLGİN
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 19. yüzyıl = 19. century ; Cihad = Jihad ; Gaza = Holy war ; Gaziler = Veterans ; Risale = Pamphlet ; Şehadet =   ; Şehitler = Martyrs

Özet:
Bu tezin amacı, on dokuzuncu yüzyılda yaşayan; fakat yaşadığı dönemin kaynaklarında adına rastlanmayan Varnalı Süleyman Vehbî Efendi'nin "Risâle-i Fezâʾilü'l-Gâzî ve'ş-Şühedâ Fî-Tafsîl-i Beyân-i Hasâʾisi'l-Gazâ" adlı eserini gün ışığına çıkarmaktır. Eser; gazânın, gâzîliğin ve şehitliğin önemini vurgulayarak anlatan, nesir olarak kaleme alınan, didaktik bir risâledir. On dokuzuncu yüzyılda istinsâh edildiğini düşündüğümüz bu eser, İstanbul Üniversitesi Nâdir Eserler Kütüphânesi'nde olup T 4655 numaralı bölümde bulunmaktadır. Çalışmamızda eserin transkripsiyonlu metni ortaya konmuş ve çeşitli yönlerden incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler: gazâ, gâzî, cihâd, şehitlik, şehit, risale

Abstract:
The aim of this thesis is to demonsrate the manuscript titled as "Risâle-i Fezâʾilü'l-Gâzî ve'ş-Şühedâ Fî-Tafsîl-i Beyân-i Hasâʾisi'l-Gazâ" written by Varnali Suleyman Vehbî Efendi about whom we don't have any information except that he lived in the 19th century. The manuscript is a didactic work in prose and it explains the importance of martyrdom holy war, martyr and veterans. The manuscript that we think it was scribed in the 19th century has been found in Istanbul University Rare Books Library, registered with no. T 4655. In this study, the work has been transcribed to Roman alphabet and analyzed in various ways.

Key Words: holy war, veteran, martyrdom, martyr, pamphplet
Abdülhak Hâmid Tarhan'ın Kanbur adlı eserini bir tragedya denemesi olarak okumak
Reading "Kanbur" by Abdulhak Hamid Tarhan as a an attempt of tragedy
Yazar: FURKAN YANIK
Danışman: PROF. DR. AYŞE EMEL KEFELİ
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Antik tragedya = Antique tragedy ; Batı tragedya = Western tragedy ; Tanzimat edebiyatı = Tanzimat Literature ; Tarhan, Abdülhak Hamid = Tarhan, Abdülhak Hamid ; Trajedi = Tragedy ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Türk tiyatrosu = Turkish theatre ; Yunan felsefesi = Greek philosophy ; Yunan mitolojisi = Greek mythology

Özet:
Abdülhak Hâmid Tarhan, Tanzimat ve Meşrutiyet dönemi Türk edebiyatı içerisinde tiyatro türünde yirminin üzerinde eser vermiştir. Bu süreçte Avrupa edebiyatının tesiri altında kendi kültürü içinde tiyatro sanatının dönüşümü konusunda denemeler yapmıştır. Dil, teknik ve tema konusunda farklı yöntemler arayan Hâmid'in, oyunları içerisinde en sıradışı eseri İlhan, Turhan, Tayflar Geçidi ve Ruhlar'dan oluşan Kanbur adıyla bir araya getirilen dörtlemesidir. Bugüne kadar yapılan Hâmid araştırmalarında, yazarın oyunları tiyatro sanatının yapısal özellikleri dikkate alınmadan incelendiği için eksik ve yanlış çıkarımlar yapılmıştır. Bu çalışmada Kanbur dörtlemesinden hareketle, Hâmid'in geleneksel tiyatrodan modern tiyatroya geçişteki arayışları ve bir tragedya denemesi olan bu eser için "tiyatro" türü esas alınarak yeni bir okuma yöntemi belirlenmeye çalışılmıştır. Bu yeni yöntemle birlikte, Kanbur oyunu tragedyanın zorunlu öğeleri esas alınarak incelenmiş, oyundaki trajik sorunu oluşturan mesele Grek felsefesi esas alınarak yeniden yorumlanmıştır. Anahtar Kelimeler: Abdülhak Hamid, Kanbur, Tragedya, Grek Felsefesi, Trajik Sorun

Abstract:
Abdulhak Hamid Tarhan wrote more than twenty works in the genre of theater during the period of Tanzimat and Mesrutiyet in Turkish literature. During this period, he experimented with the transformation of theater art within his own culture under the influence of European literature. Hâmid looking for different methods on language, technique and theme, the tetralogy of his plays called Kanbur containing Ilhan, Turhan, Tayflar Gecidi plays is the most extraordinary work of Hamid. In the Hâmid studies conducted so far, incomplete and inaccurate inferences have been made since the author's plays were examined without considering the structural features of the theater art. In this study, starting with Kanbur tetralogy, a new method of reading Hamid's work which is a tragedy practice has been tried to be determined on the basis of Hamid's quest in transition from traditional theater to modern theater. Together with this new method, Kanbur play has been examined on the basis of the compulsory elements of the tragedy and the issue providing the tragic problem in the play has been reinterpretered, based on ancient Greek philosophy.Keywords:Abdulhak Hamid, Kanbur, Tragedy, Ancient Greek Philosophy, Tragic Problem
Millet Kütüphanesi Ali Emîrî Manzum 593 numaralı şiir mecmuası: İnceleme, metin, dil içi çeviri, mecmuaların sistematik tasnifi projesi'ne (MESTAP) göre tasnifi
A poetry miscellany with no. 593 in Millet Library, Ali Emiri poetry section: textual analysis, transcription, intralingual translation and its classification according to MESTAP
Yazar: SAHRA MEZARCI
Danışman: PROF. DR. ORHAN BİLGİN
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 17. yüzyıl = 17. century ; Ali Emiri = Ali Emiri ; Dil bilgisi = Grammar ; Dil bilim = Linguistics ; Divan edebiyatı = Divan literature ; Divan şiiri = Court poem ; Eski Türk edebiyatı = Old Turkish literature ; Mecmu`a-i Eş`ar = Mecmu`a-i Eş`ar ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Şiir mecmuaları = Poetry magazines

Özet:
Bu çalışmada Millet Kütüphanesi Ali Emîrî Manzum bölümünde yer alan 593 numaralı şiir mecmuası incelenmiştir. Îdî Çelebi tarafından tertip edilen söz konusu mecmua 73 varaktan ibaret olup 17. yüzyılda derlendiği tahmin edilmektedir.
Çalışmanın giriş bölümünde mecmualar ve Mecmuaların Sistematik Tasnifi Projesi hakkında bilgi verilmiştir. Birinci bölüm inceleme konusu şiir mecmuası hakkında genel bilgilere, ikinci bölüm mecmuanın muhtevasının incelenmesine ayrılmıştır. Üçüncü bölüm ise mecmua metninin çeviri yazıyla tespiti ve dil içi çevirisini ihtiva etmektedir. Mecmuanın Mestap'a göre tasnifi ve tıpkıbasımı çalışmanın sonundaki ekler bölümünde yer almaktadır.
Anahtar Kelimeler: mecmua, şiir, dil içi çeviri, Mecmuaların Sistematik Tasnifi Projesi, Mestap

Abstract:
In this study, the poetry miscellany registered with no. 593 in Millet Library, Ali Emiri section for the works written in verse has been examined. The miscellany consisting of 73 folios was compiled by Idi Celebi and is thought to have been written in the seventeenth century.
In the introduction part, I have given information about miscellanies and the Project for a Systematical Classification of Miscellanies (MESTAP). The first part of the study is on the miscellany and general information about it and the second part of the study is on the analysis of the miscellany's content. The third part includes the transcribed text of the miscellany and its intralingual translation. In the appendices, the table according to MESTAP project and the facsimile of the manuscript have been given.
Key Words: miscellany, poem, poetry, intralingual translation, Project for a Systematical Classification of Miscellanies, Mestap
Nişancızâde'nin Nûru'l-'Ayn adlı eserinin tahkik ve tahlili (12- 19.fasıllar)
The edition-critique and examination of Nişancizâde's work entitled Nûru'l-'Ayn (Chapters between 12 and 19)
Yazar: ESRA KARADENİZ
Danışman: PROF. DR. ALİ BARDAKOĞLU
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: 17. yüzyıl = 17. century ; Kadı = Kadi ; Muamelat = Booking ; Nişancızade Mehmed Efendi = Nişancızade Mehmed Efendi ; Nuru'l-Ayn = Nuru'l-Ayn ; Yazılı olmayan hukuk = Unwritten law ; İslam hukuku = Islamic law ; İslam hukukçuları = Islamic lawers ; İslamiyet = Islam ; Şeyh Bedreddin = Sheikh Bedreddin

Özet:
Nişancızâde, on yedinci yüzyılda yaşamış bir Osmanlı fakihidir. O, Nûru'l-'Ayn fi Islahî Câmi'u'l-Fusûleyn adlı bir eser kaleme almış ve bu eserde Şeyh Bedreddin'e ait olan Câmiû'l-Fusûleyn'e yönelik iyileştirici çalışmalar gerçekleştirmiştir. Nişancızâde bu eserinde Şeyh Bedreddin'in muâmelât ve yargılama hukukunda uzun yıllar kullanılan Câmi'û'l-Fusûleyn adlı eserini düzenlemiş, ilave başlıklar koymuş, bazı başlıkları çıkarmış, yer yer de Şeyh Bedreddin'i eleştirip alternatif fetvalar nakletmiştir. 
Biz de yaptığımız çalışmada Nişancızâde'nin Nûru'l-'Ayn adlı eseri yazma sebebi olan iyileştirici çalışmaları ön plana aldık. Osmanlı döneminde kâdılık, müderrislik hatta kazaskerlik yapan çok yönlü bir alimin kendi döneminde kâdılar tarafından kullanılan eserinin ilim dünyasına kazandırılmasını hedefledik.
Çalışmamız iki bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın ilk kısmında Nûru'l-'Ayn'ın 12-19. Fasılları ile Câmi'û'l-Fusûleyn'ın 12-19. Fasılları arasını üslup ve telif tarzı yönüyle karşılaştırdık. Bu bölümde özellikle Nişancızâde'nin Şeyh Bedreddin'den farklı bir metot izlediği tasarruflarına odaklandık. İkinci bölümde tahkik çalışması gerçekleştirdik. Bu bölümde müellif hatlı Topkapı Sarayı nüshası ile Âşır Efendi nüshasını temel aldık.

Abstract:
Nişancızâde, an ottoman fakiq, who lived in the seventeeth century, wrote a book named Nûru'l-'Ayn fi Islahî Câmi'u'l-Fusûleyn in order to reform improve the book Câmi'u'l-Fusûleyn written by Şeyh Bedreddin which is related to transaction law and case law for many years. Nişancızade added some of the titles, deleted some titles other and gave alternative fatwas while critizing Şeyh Bedreddin.
İn this study we aimed at putting forward the rehabilitary works of Nişancızâde. As Nişancızâde was a muslim judge, mudarris and also a military judge in the period of ottoman empire, we mainly aimed at bringing his book used by the muslim judge to the literary works.
Our study consist of two chapters. İn the first chapter of this study, we compared to the 12th to 19th chapters of Nûru'l-'Ayn and Câmi'u'l-Fusûleyn in terms of wording and writing style. We especially focused on the different methods used by Nişancızâde. İn the second chapter, an edition critique of Nûru'l-'Ayn based on two copies of the auther named Topkapı and Aşır Efendi.
Hicri I. asırda Basra kadıları ve hadis rivayetiyle ilişkileri
Basra qadis in the first century of Hijri and relations with the hadith narrations
Yazar: BÜŞRA ÇETİN
Danışman: PROF. DR. AHMET YÜCEL
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Hadis Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Hadis = Hadith ; Irak-Basra = Iraq-Basra ; Kadı = Kadi ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Rivayetler = Rumours ; İslamiyet = Islam

Özet:
Hicri 14 yılında bir ordugâh şehri olarak kurulan Basra, stratejik konumunun da yardımıyla kuruluşundan itibaren hızlı ilerlemeler kaydederek, kısa sürede idarî ve ticarî olarak Irak bölgesinin önemli şehirleri arasındaki yerini almıştır. İslam düşünce tarihi açısıdan önemli fikirlere ev sahipliği yapan Basra'nın ilmî yapısını ve bu yapı içerisinde hadis ve fıkıhla yakın ilişki içerisinde olduğu düşünülen kadıların konumunu tespit etmek önemli bir çabadır. Bu amaçla Hicri I. asır boyunca Basra'da görev yapan on üç kadı öncelikli olarak hadis rivayeti ile ilişkileri bağlamında bir taksime tâbi tutulmuştur. Yapılan bu sınıflandırma neticesinde merfu ve mevkuf rivayetlere sahip olduğu tespit edilen on bir kadı öncelikle hadis ravisi olarak incelenerek, rivayet sayıları, cerh-ta'dil durumları, rivayetlerinin içeriği, Basra hadis rivayetinden etkilenme ve etkileme düzeyi hakkında değerlendirmelerde bulunulmuştur. İkinci olarak söz konusu raviler kâdı kimlikleri ön planda tutularak ele alınmış, fıkhî yetkinliklerine ve kâdı olmanın hadis rivayetine etkisine dair değerlendirmelere yer verilmiş ayrıca oryantalistik bir iddia olan kadıların sözlerinin sonraki asırlarda hadislere evrildiği üzerinde durulmuştur.

Abstract:
Basra, which was founded as a military encampment in 14 Hijri, has made rapid progress since its establishment with the help of its strategic location and has taken its place among the important cities of the region of Iraq administratively and commercially in a short time. It is an important effort to determine the scientific structure of Basra, which hosts important ideas in terms of the history of Islamic thought, and the position of the qadis who are thought to be in a close relationship with hadith and fiqh. For this purpose, firstly thirteen qadis who served in Basra during the 1st century Hijri were subjected to a division in the context of their relation with the hadith narration (riwayah). As a result of this classification, eleven qadis who were found to have marfū' and mawqūf narrations were examined primarily as a hadith reporter (ravi) and evaluations were made on the number of their narrations, carh-ta'dil situations, the content of their narrations, and the level of influence on and being influenced from the narration of Basra hadith. Secondly, these reporters were handled with their qadi identities being prioritized, evaluations of their fiqh competence and the effect of being a qadi on the narration of hadith were also mentioned, and it was deliberated that the words of the qadis evolved into hadith in the following centuries, which is an orientalistic claim.
Refik Halid'in Peyam-Sabah Gazetesindeki yazılarının incelenmesi (1920-1921)
An examination on Refik Halid's Articles in Peyam-Sabah Newspaper
Yazar: ASLI ZEYNEP ORTAKAN
Danışman: PROF. DR. AYŞE EMEL KEFELİ
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebi anlatım = Literary expression ; Edebi eserler = Literary works ; Edebi metinler = Literary texts ; Karay, Refik Halid = Karay, Refik Halid ; Peyam-Sabah gazetesi = Peyam-Sabah newspaper ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Yeni Türk edebiyatı = New Turkish literature

Özet:
Türk edebiyatının mizah ustalarından biri olan Refik Halid Karay muhalif duruşuyla ön plana çıkan bir yazardır. Muhalif ruhu onun hem edebiyatçı hem de gazeteci kimliğini besleyen en önemli kaynak olur. Sanatçının bu tavrını en belirgin şekilde gazete yazılarında görmek mümkündür. Bu çalışmada Refik Halid'in muhalif kalemini en baskın şekilde kullandığı Peyam-Sabah gazetesi kaynak olarak kullanılmıştır. Yazarın 1920-1921 yıllarında Peyam-Sabah gazetesinde yayımladığı yazıları tasnif edilerek incelenmiş ve Refik Halid'in düşünce dünyasının zenginliği ve mizahî yaklaşımı Peyam-Sabah örneği üzerinden ortaya konmuştur.

Abstract:
Refik Halid Karay, one of the humour masters in Turkish literature, is a writer who stands out with his dissidence. Such a dissident spirit is the most important source nurturing him in terms of his literary and journalist identity.  It is possible to see this attitude of the artist in newspaper articles.  In this study, Peyam-Sabah newspaper, in which Refik Khalid demonstrated his dissedence apparently, was used as source.  The articles of the author published in the Peyam-Sabah newspaper between 1920-1921 were classified and examined and the richness in Halid's world of thought and his humorous approach were revealed through the example of Peyam-Sabah.
Gazzâlî'nin kelâm ve tasavvuf eserlerindeki ulûhiyet anlayışının mukayesesi
Comparison of the al-Ghazzālî's conception of god in kalam and sufi works
Yazar: MARDİYE BAĞAÇ
Danışman: PROF. DR. İLYAS ÇELEBİ
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Kelam Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Gazzali = Gazali ; Kelam = Islamic theology ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tasavvuf = Mystic ; Tevhid = Tevhid ; Uluhiyet = Divinity ; İslamiyet = Islam

Özet:
Gazzâlî'nin, hayatının muhtelif dönemlerinde yöneldiği ve aralarında yöntemsel farklılıklar bulunan kelâm ve tasavvuf, onun yaşam serüveninin neredeyse tamamında önemli rollere sahip iki temel disiplindi. 
Onun kelâm ve tasavvuf alanında yazdığı eserlerinde Allah'ın zatı, sıfatları ve fiilleri gibi temel konular Sünnî akideye bağlı kalınarak ele alınmış ancak iki disiplin arasındaki yöntem farklılığı metafizik önermelerinde çeşitliliğe yol açmıştır. Bu çeşitliliğe Allah'ın varlığının ispatı ve tevhid ilkesinin açıklandığı yerlerde rastlamak mümkündür.

Abstract:
The sciences of kalam and tasawwuf which are methodologically different from each other and which he fronted in various period of his life, were the two important disciplines that had crucial roles in almost his entire life.
The main subjects such as the essence of God, His attributions and actions that al-Ghazzâlî handled in his works in the fields of kalam and tasawwuf were tackled adhering to Sunni creed. However, the methodological difference between the two disciplines led to the variety of metaphysical propositions. The variety in question can be seen in his explanations about the demonstration of the existence of God and the principal of tawheed (oneness of God).
Süleymaniye kütüphanesi Ali Nihad Tarlan koleksiyonu 68 numarada kayıtlı Cemʿüˈn-nezâir isimli şiir mecmuası (1b-47b) (İnceleme, transkripsiyon, dil içi çeviri, sözlük)
A poetry miscellany "Cem' al-Nazair" registered with no.68 in Ali Nihad Tarlan collection of Suleymaniye Library (1r-47r) (Textual analysis, transcription, intralingual translation, glossary)
Yazar: HÜMEYRA ÇAKMAKÇI
Danışman: PROF. DR. ORHAN BİLGİN
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 18. yüzyıl = 18. century ; Dergiler = Magazines ; Dil bilgisi = Grammar ; Dil bilim = Linguistics ; Divan edebiyatı = Divan literature ; Divan şiiri = Court poem ; Eski Türk edebiyatı = Old Turkish literature ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Şiir = Poem ; Şiir mecmuaları = Poetry magazines

Özet:
Bu çalışmada Süleymaniye Yazma Eserler Kütüphanesi Ali Nihad Tarlan Koleksiyonu 68 numarada kayıtlı şiir mecmuasının 1b-47b sayfaları incelenmiştir. Mecmuanın sonunda yer alan "Tarihü'l-Kitâb" başlığı altındaki kayda göre mecmuanın müstensihi Dağıstanlı Seyyid Mehmed Said oğlu Seyyid Mehmed'dir. Mecmua Cemʿüˈn-nezâir adıyla 7 Ramazan 1151/1738 yılında yazılmıştır. Bu mecmuanın çalıştığımız kısmında, çoğunluğu XVI. yüzyılda yaşamış 55 şaire ait 209 şiir bulunmaktadır. Bu çalışma, 1b-47b sayfalarının transkripsiyonlu metni, dil içi çevirileri, fiziksel incelemelerinden oluşmaktadır. Mecmuanın ilgili kısmının transkripsiyonu ve dil içi çevirisi yapıldıktan sonra, ortaya çıkan metin içerik açısından da incelenmiştir. Çalışmanın sonuna çalışmamızda geçen kelimelerden oluşan seçme bir sözlük eklenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Mecmua, şiir, divan, şair

Abstract:
In this study, the folios between 1 and 47 of a poetry miscellany, which is registered with no. 68 in Ali Nihad Tarlan Collection, Suleymaniye Library of Manuscripts, has been examined. According to the note found in the last pages of the miscellany, its scribe is Seyyid Mehmed, son of Seyyid Mehmed Said from Daghestan. The miscellany was scribed with the title of Cemʿ al-Nezair in 7 Ramadan 1151 / 1738. In the part of the miscellany that I have examined, there are 209 poems pertaining to 55 different poets, most of who lived in the sixteenth century. This study covers the transciption of the miscellany, intralingual translations of the poems in it and physical descriptions of the folios between 1  and 47 from the miscellany. Having transcribed the transcription and intralingual translation, the text of the miscellany has been examined in terms of content. In the end of the study, a glossary consisting of unknown words in our study has been added.

Key Words: Miscellany, poetry, divan, poet
Erzurum masallarında olağanüstü güçler ve işlevleri
Supernormal powers and their functions in Erzurum tales
Yazar: BÜŞRA ÇİMEN
Danışman: PROF. DR. ORHAN BİLGİN ; PROF. DR. SEBAHAT DENİZ
İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Anadolu halk masalları = Anatolia folk tales ; Doğaüstü = Supernatural ; Erzurum = Erzurum ; Masallar = Tales ; Türk masalları = Turkish tales

Özet:
Bu tezin konusu, Bilge Seyidoğlu'nun derlemiş olduğu "Erzurum Halk Masalları" adlı eserde bulunan masallardaki olağanüstü güçlerin; Türk mitolojisi, Eski Türk inanışları ve Gök Tanrı inancı bağlamında incelenmesidir. Masallardaki olağanüstü güçler ve olaylar ele alındıktan sonra Propp'un Yapısal kuramına göre masal kahramanlarının eylemlerindeki sabit ve değişken unsurlar tespit edilmiştir. "Erzurum Masalları "adlı eserde toplam yetmiş iki adet masal bulunmaktadır. Ancak bu tezde masal sınıflandırmasına göre yalnızca olağanüstü masallar kategorisine giren metinler incelenmiştir, varyasyonları olan metinler inceleme dışında bırakılmıştır. Tez konusunun seçilmesinin en önemli nedeni daha önce yapılan çalışmalara katkı sağlayarak masalların sistemli bir şekilde ele alınmasını sağlamaktır. Bu şekilde ilerleyen zamanlarda yapılacak masal inceleme çalışmalarına da yön verilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Sözcükler: Masal, Erzurum Masalları, Masallarda Olağanüstü Güçler

Abstract:
The subject of this study is examination of the supernormal powers in the tales in "Erzurum Halk Masalları" compiled by Bilge Seyidoglu in terms of Turkic mythology, old Turkic beliefs and Tengrism. After studying the supernormal powers and events, the stable and dynamic elements in the acts of the characters in the tales has been demonstrated based on Propp's structuralist theory. There are seventy-two tales in Erzurum Halk Masalları; however in this study, only the texts that can be included in supernormal tales have been examined and the texts having other variations have been excluded. The most important reason why this subject has been preferred is to examine these tales systematically, contributing to the former studies in this field. In this way, it is aimed that this study will lead the latter studies on the tales.

Key Words: Tale, Erzurum Tales, Supernormal Powers in Tales