Babesia aktasi N. SP.'nin saf Saanen Oğlaklar ile Akkaraman Kuzularda patojenitesinin belirlenmesi
Determination of the pathogenicity of Babesia aktasi N. SP. in pure Saanen kids and Akkaraman Lambs
Yazar: MEHMET CAN ULUÇEŞME
Danışman: PROF. DR. MÜNİR AKTAŞ
Fırat Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Parazitoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Parazitoloji = Parasitology ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Bu çalışma, Babesia aktasi n. sp.'nin bir yaşın altındaki Saanen oğlak ve Akkaraman kuzularındaki patojenitesini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, immun sistemi baskılanan (n = 3) ve baskılanmayan (n = 4) saf Saanen oğlaklar ile immun sistemi baskılanan (n = 5) Akkaraman kuzulara, parazitle enfekte taze kan damar içi enjekte edilmiştir. Enfekte taze kan kaynağı elde etmek için, önce kıl keçisine ait donör oğlaklar enfekte edilmiştir. Daha sonra donör oğlaklardan alınan %9-13,2 arasında değişen parazitemili taze kan, immun sistemi baskılanan ve baskılanmayan hayvanlara sırasıyla 15 ve 30 ml damar içi enjekte edilmiştir.
Babesia aktasi n. sp. ile enfekte taze kan injeksiyonu sonrası, immun sistemi baskılanan 3 oğlakta şiddetli klinik babesiosis gelişmiş ve oğlaklar parazit inokülasyonundan sonraki 4-5. günlerde ölmüştür. Ölümden önce, %15 ile %33,5 arasında değişen oranlarda parazitemi tespit edilmiştir. Oğlaklarda, akut klinik babesiosise özgü bulgularının (yüksek ateş, anemi, ikterus, hemoglobinüri) yanında, durgunluk, iştahsızlık, dış gıcırdatma, titreme, inleme, hızlı solunum, başı yere koyarak yatma ve ayağa kalkamama bulguları da görülmüştür. Ölen oğlakların nekropsisinde babesiosise ait makroskobik lezyonlar tespit edilmiştir.
İmmun sistemi baskılanan grupta olduğu gibi, spleen intact oğlaklarda da şiddetli klinik babesiosis şekillenmiş ve 4 oğlaktan 2'si ölmüştür. Bu oğlaklarda, %2,2 ile %7,6 arasında değişen oranlarda parazitemi tespit edilmiştir. Bütün oğlaklarda, yüksek ateş, anemi, ikterus, hemoglobinüri, durgunluk, iştahsızlık, dış gıcırdatma, titreme, inleme, hızlı solunum, başı yere koyarak yatma ve ayağa kalkamama gibi bulgular gözlenmiştir. Ölen 2 oğlağın nekropsisinde babesiosise ait makroskobik lezyonlar tespit edilmiştir.
İmmun sistemi baskılanan Akkaraman kuzularında ise, parazit inokülasyonunu takiben 1 ay boyunca, babesiosise ait spesifik klinik bulgular gözlenmediği gibi, durgunluk, iştahsızlık gibi genel bulgular da tespit edilmemiştir. Bu süre içerisinde, parazitin piroplasm formlarına da rastlanmamıştır. Nested PZR'de, inokülasyondan sonra 2 kuzuda sadece bir gün, bir kuzuda ise 4 gün süren pozitiflik tespit edilirken, 2 kuzuda pozitif PZR ürününe rastlanmamıştır.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the pathogenicity of Babesia aktasi n. sp. in Saanen kids and Akkaraman lambs younger than one year old. For this purpose, fresh blood infected with B. aktasi n. sp. was injected intravenously into immunosuppressed (n = 3) and non-suppressed (n = 4) pure Saanen kids and immunosuppressed (n = 5) Akkaraman lambs. To obtain a source of the infected fresh blood, donor kids of hair goats were first infected. Then, 15 and 30 ml fresh blood with parasitaemia ranging from 9-13.2% taken from the donors was injected intravenously into immunosuppressed and non-suppressed animals, respectively.
After inoculation of fresh blood infected with B. aktasi n. sp., severe clinical babesiosis occurred in 3 immunosuppressed kids, and the kids died within 4-5 days post inoculation. Before death, parasitemia was detected in kids at rates ranging from 15% to 33.5%. During the acute disease, babesiosis-specific clinical findings such as high fever, anemia, icterus and hemoglobinuria developed. In addition to the specific findings of acute babesiosis, general symptoms such as stagnation, loss of appetite, external grinding, tremors, moaning, rapid breathing, lying down with the head on the ground and the inability to stand up were also observed. At necropsy, macroscopic lesions related to babesiosis were observed in tissues and organs. 
As in the immunosupressed group, severe clinical babesiosis developed in spleen intact kids and 2 out of 4 kids died. Parasitemia level was ranging from 2.2% to 7.6% in spleen intact kids. Sings such as high fever, anemia, icterus, hemoglobinuria, lethargy, loss of appetite, external grinding, tremors, moaning, rapid breathing, lying down with the head on the ground and the inability to stand up were observed in all kids. Macroscopic lesions of babesiosis were also detected at necropsy dead spleen intact kids.
In immunosuppressed Akkaraman lambs, no specific clinical findings of babesiosis were observed during 1 month following parasite inoculation. In addition, no general findings such as sluggishness and loss of appetite were also observed. During this period, no piroplasm forms of the parasite were found in blood smears. Genomic DNA of B. aktasi n. sp. was detected in 2 lambs for only one day, and in one lamb for 4 days post inoculation, while no positive PCR product was obtained in other 2 lambs.