Postmenopoz D vitamini düzeyinin, menopoz semptomları ve cinsel fonksiyonlar ile ilişkisi
Relationship between postmenopous vitamin D level, menoposis symptoms and sexual functions
Yazar: MERYEM BAŞTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ESRA MELTEM KOÇ
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Giriş: Menopoz 12 ay adetsiz dönem ile kan hormon değerlerindeki değişiklik sonucu tanı konulan doğal bir süreçtir.Beklenen yaşam süresinin artması ve buna karşılık menopoza girme yaşının değişmemesi sonucu kadınların menopozda geçirecekleri sürenin uzaması nedeni ile menopozun toplumsal önemi gittikçe artmaktadır. Yaşlanma ile birlikte D vitamini eksikliği sıklığı, derideki 7 dehidrokolesterol miktarının azalması, vücuttaki yağ kitlesinin artması yağda eriyen vitamin olan Dvitamini'nin biyoyararlanımının azalması aktivitesinin azalması gibi nedenlerle artmaktadır. D vitamini düzeyindeki bu düşüş menopoz sonrası östrojenin azalması ile daha da hızlanır. Sıcak basmaları yaşayan kişilerde, termoregülasyon üzerinde etkili bir nörotransmiter olan serotoninin menopozda östrojenin azalmasına bağlı olarak düştüğü düşünülmektedir. Vitamin D'nin serotonin düşüşüne karşı koruma sağladyarak vazomotor semptoların tedavisinde kullanılabileceği belirtilmektedir.Ayrıca D vitamini eksikliğinin endotelyal nitrik oksit üretimini azaltarak veya testosterone ile ilişkili hormonların üretimini azaltarakcinsel fonksiyonu olumsuz etkilidiği belirtilmektedir.
Amaç: Bu çalışmadaki amaç vitamin D düzeyi ile menopoz semptomları ve kadın cinsel fonksiyonları arasında ilişki olup olmadığını araştırmaktı. Çalışmada ayrıca ikincil amacı ise D vitamini genetik polimorfizmi sıklığı hakkında veri elde etmek ve bilim dünyası ile paylaşmaktır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma kesitsel tanımlayıcı nitelikte olup, Ocak 2017 - Eylül 2017 tarihleri arasında İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum kliniğine bağlı Menopoz polikliniğinde yürütülmüştür.Çalışmada very toplamak için sosyodemografik veri formu, Kadın Cinsel Fonksiyon İneksi ve Menopoz Semptomlarını Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Ayrıca hastaların TSH, D vitamini ve VDR gen polimorfizm değerlerini ölçmek için 2 tüp kan örnekleri alınmıştır.
Bulgular: Çalışmaya toplamda 303 hasta dahil edildi. Hastaların yaş ortalamaları 53,84±6,17 idi. Kadınların %92,4'ü (n=280) evli veya birlikte yaşadığı bir partnere sahipti ve %20,5'i (n=62) cerrahi yöntem ile menopoza girmişti. Çalışmaya katılan kadınların FSFI toplam ölçek skor ortalamaları 20,66±6,67 iken MSDÖ toplam ölçek skorları 15,83±7,67 idi. Kadınların menopoza girme şekli ile FSFI ve MSDÖ ölçeklerinden aldıkları puanlar arasında istatistiksel anlamlı fark bulunamadı.Çalışmaya katılan kadınların %71,9'unda (n=218) D vitamini düzeyi eksik iken, %14,5'inde (n=44) D vitamini düzeyi yetersizdi. Çalışma sonunda oluşturulan lineer regresyon analizi modelinde gebelik sayısı D vitamini düzeyini olumsuz etkilediği, son bir yılda D vitamini tedavisi alanın ve omega 3 kullanmanın ise D vitamini düzeyini olumlu etkilediği bulundu.VDR APA gen polimorfizmine bakıldığındaaa genotip frekansına sahip kadınların D vitamini düzeyleri daha düşük bulundu (p=0,028). D vitamini eksikliği olan kadınların FSFI toplam skorları ve tüm FSFI alt ölçek skorları anlamlı olarak daha düşük bulundu. Kadınlardan D vitamini eksikliği olanların MSDÖ toplam skorları ve tüm MSDÖ alt ölçek skorları anlamlı olarak daha yüksek bulundu.
Sonuç: Kadınların menopozda geçirdikleri süre ve toplumda menopozda olan kadın oranı gün geçtikçe arttığı için menopoz dönemindeki kadınların şikayetlerini gidermek ve yaşam kalitelerini ve verimliliklerini arttırmak oldukça önemli hale gelmiştir. Hormon replasman tedavilerinin yan etkileri düşünüldüğünde alternatif tedaviler geliştirmek oldukça önemlidir. Çalışmamızda D vitamini yeterli olan kadınların daha az sıklıkta menopoz semptomu yaşadıkları ve cinsel fonksiyonlarının daha iyi olduğu bulunmuştur. D vitamini eksikliği menopozdaki kadınlarda oldukça yüksek oranda görülmektedir. Menopozdaki kadınlara D vitamini replasmanı yapmak menopoza bağlı şikayetlerde azalma sağlayabilir. Bu konuda daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: D vitamini, Cinsel Fonksiyon, Menopoz Semptomu

Abstract:
Introduction: Menopause is a natural process that is diagnosed by 12 months of unmenstrual period and changes in blood hormone levels. Menopausal social prosperity is increasing because of the prolongation of the expected life span whereas the age of entering the menopause does not change.With aging, the incidence of vitamin D deficiency is increasing as a result of reduction of 7 dehydrocholesterol in skin, increased fat mass in the body resulting in decreased bioavailability of Vitamin D which is a fat soluble vitamin.This decrease in vitamin D levels is further accelerated by a decrease in post-menopausal estrogen. Serotonin, an effective neurotransmitter on thermoregulation, is thought to be depressed due to estrogen depression in menopausal women in hot presses. It is stated that Vitamin D can be used in the treatment of vasomotor symptoms by providing protection against the fall of serotonin. It is also stated that lack of vitamin D has a negative effect on sexual function by decreasing endothelial nitric oxide production or decreasing the production of testosterone-related hormones.
Objective: The aim of this study was to determine whether vitamin D levels correlate with menopausal symptoms and female sexual functions. The secondary objective of the study is to obtain data on the genetic polymorphism frequency of vitamin D and share it with the world of science.
Materials and Methods: This cross-sectional, descriptive study was performed between January 2017 and September 2017 in Menopause outpatient clinic which is a depending on Department of Obstetrics and Gynecology Clinic of İzmir Katip Çelebi University Atatürk Training and Research Hospital.Sociodemographic data form, Female Sexual Function Dysfunction and Menopausal Symptom Scale were used to collect data in the study. In addition, 2 tube blood samples were taken to measure TSH,  vitamine D and VDR gene polymorphism values of patients.
Results:A total of 303 patients were included in the study. The mean age of the patients was 53,84 ± 6,17. Ninety percent point four (n = 280) of the females had married or cohabited partners and 20.5% (n = 62) had menopause by surgical method. The mean FSFI scale scores of the women participating in the study were 20.66 ± 6.67, while the MRS total scale scores were 15.83 ± 7.67.No statistically significant difference was found between surgical and natural menopause and FSFI and MSDS scale scores.71.9% (n = 218) of women participating in the study had vitamin D deficient, whereas 14.5% (n = 44) of them had insufficient vitamin D levels.At the end of the study, it was found that in the model of linear regression analysis, the number of pregnancy negatively affected the vitamin D level and the use of vitamin D treatment in the last one year and use of omega 3 positively affected the vitamin D level.When we look at VDR APA gene polymorphism, women with aa genotype frequency had lower levels of vitamin D (p = 0.028). Women with vitamin D deficiency had significantly lower FSFI total scores and all FSFI subscale scores. The total scores of MRS and all MRS subscale scores of women with vitamin D deficiency were significantly higher.
Conclusion:Because the time that women spend in menopause is getting longer and the rate of women who are menopausal in society increases day by day, it has become very important to reduce the complaints of menopausal women and to increase their quality of life and their productivity. When considering the undesirable side effects of hormone replacement therapy for menopausal symptomsit is important to develop alternative therapies for when considering the undesirable side effects of hormone replacement therapy for menopausal symptoms. Women who had adequate vitamin D levels in our study were found to have less frequent menopausal symptoms and better sexual function. Vitamin D deficiency is seen quite high in menopausal women. Replacing vitamin D in women with menopause may reduce menopausal complaints. Further research is needed in this regard.
Key words: Vitamin D, Sexual Function, Menopause Symptom