Glial tümörlerde ATRX durumu ve MRG bulguları arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between ATRX status and MRİ findings in glial tumors
Yazar: ENGİN CAN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET HAKAN SEYİTHANOĞLU
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Beyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Nöroşirürji = Neurosurgery
Dizin: Beyin hastalıkları = Brain diseases ; Beyin neoplazmları = Brain neoplasms ; DNA mutasyon analizi = DNA mutational analysis ; Glioma = Glioma ; Merkez sinir sistemi hastalıkları = Central nervous system diseases ; Merkez sinir sistemi neoplazmları = Central nervous system neoplasms ; Mutasyon = Mutation ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Amaç: Primer SSS tümörleri, SSS içindeki hücrelerden kaynaklanan iyi veya kötü huylu olabilen heterojen bir tümör grubunu ifade eder. Malign primer beyin tümörleri, tedavisi en zor kanserler arasında yer almaktadır. Glial tümörler erişkinlerde en sık görülen malign primer beyin tümörleridir. 2021 Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Santral Sinir Sistemi (SSS) tümörleri sınıflamasında moleküler belirteçler daha da ön plana çıkarılarak, gliom sınıflamasında isimlendirme ve derecelendirmede yenilikler getirilmiştir. Çalışmamızın öncelikli hedefi moleküler bir belirteç olan ATRX mutasyon durumunun glial tümörlü hastaların MRG özellikleriyle arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Ayrıca ATRX mutasyonu ve IDH mutasyonu korelasyonu değerlendirildi.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza retrospektif olarak 75 hasta alınmıştır. Glial tümör tanısı almış hastaların ATRX ve IDH mutasyon statüsü immunohistokimya ile belirlenmiştir. 52 hastada ATRX mutasyonu gözlenmedi, 23 hastada ise ATRX mutasyonu pozitif olarak görüldü. Tümörler ATRX mutasyonu pozitif ve negatif olarak iki gruba ayrılıp preoperatif MR görüntüleri (T1A, T2A, T2 FLAIR, DAG-ADC, pre- postkontrast T1, SWI) üzerinden VASARI (Visually AcceSAble Rembrandt Images) skorlamasına dahil olan toplamda 25 MR bulgusu ile değerlendirildi. Ayrıca ATRX mutasyonu ve IDH mutasyonu korelasyonu istatistiksel olarak değerlendirildi.
Bulgular: Hastaların tanı yaşları 26-79 arasında değişmekte olup ortalaması medyan yaş değeri 58 olarak bulundu. 40 hasta kadın (%53,3), 35 hasta erkekti (%46,7). 23 (%30,7) olgunun ATRX mutasyonu pozitif, 52 (%69,3) olgunun ATRX mutasyonu negatifti. ATRX mutasyonu olan olgularda kontrastlanan kenarın belirgin olmaması, ATRX mutasyonu olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. (p:0.034) ATRX mutasyonu olan olgularda ödem oranının az olması, ATRX mutasyonu olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. (p:0.028) ATRX mutasyonu olan olgularda pial invazyonun olmaması, ATRX mutasyonu olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. (p:0.018) ATRX mutasyonu olan olgularda derin beyaz cevher tutulumunun olması, ATRX mutasyonu olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. (p:0.022) Hastanın tanı yaşının genç olması (<41)
ATRX mutasyon pozitifliği ile ilişkili bulundu. Ayrıca ATRX mutasyonu pozitif olan olgularda IDH mutant olma oranı, ATRX mutasyonu olmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. (p<0.001)
Sonuç: Glial tümörlerin MRG ile değerlendirilmesinde kontrastlanan kenarın belirgin olmaması, ödem oranının az olması, pial invazyonun olmaması ve derin beyaz cevher tutulumunun olması ATRX mutasyonu pozitifliği ile ilişkili bulunmuştur. Ayrıca hastanın genç olması ve IDH mutant olması ATRX mutasyon pozitifliği ili ilişkili bulunmuştur. Preoperatif MRG görüntülemeleri ile ATRX statüsü hakkında bazı öngörüler elde edilebilir.

Abstract:
Objective: Primary CNS tumors refer to a heterogeneous group of tumors originating from cells in the CNS, which can be benign or malignant. Malignant primary brain tumors are among the most difficult cancers to treat. Glial tumors are the most common malignant primary brain tumors in adults. In the 2021 World Health Organization (WHO) classification of Central Nervous System (CNS) tumors, molecular markers were brought to the fore and innovations were introduced in the nomenclature and grading of glioma classification. The primary goal of our study is to investigate the relationship between ATRX mutation status, a molecular marker, and MRI features of patients with glial tumors. In addition, the correlation of ATRX mutation and IDH mutation was evaluated.
Materials and Methods: 75 patients were included in our study retrospectively. ATRX and IDH mutation status of patients diagnosed with glial tumor was determined by immunohistochemistry. ATRX mutation was not observed in 52 patients, and ATRX mutation was positive in 23 patients. Tumors were divided into two groups as ATRX mutation positive and negative, and evaluated with a total of 25 MR findings included in the VASARI (Visually AcceSAble Rembrandt Images) scoring over preoperative MR images (T1W, T2W, T2 FLAIR, DAG-ADC, pre-postcontrast T1, SWI). In addition, the correlation of ATRX mutation and IDH mutation was evaluated statistically.
Results: The age at diagnosis of the patients ranged from 26 to 79, and the mean median age was 58. 40 patients (53,3%) were female and 35 patients (46,7%) were male. ATRX mutation was positive in 23 (30,7%) cases and ATRX mutation was negative in 52 (69,3%) cases. In cases with ATRX mutation, the lack of contrasting edge was found to be statistically significantly higher than those without ATRX mutation. (p:0.034) The rate of edema was found to be lower in patients with ATRX mutation, statistically significantly higher than those without ATRX mutation. (p:0.028) The absence of pial invasion in cases with ATRX mutation was found to be statistically significantly higher than those without ATRX mutation. (p:0.018) Deep white matter involvement in cases with ATRX mutation was found to be statistically significantly higher than those without ATRX mutation. (p:0.022) The patient's young age at diagnosis (<41) was found to be associated with ATRX mutation positivity. In addition,the rate of IDH mutant in patients with positive ATRX mutation was found to be statistically significantly higher than those without ATRX mutation. (p<0.001)
Conclusion: In the evaluation of glial tumors with MRI, lack of contrast enhancement, low edema rate, absence of pial invasion and deep white matter involvement were associated with ATRX mutation positivity. In addition, the fact that the patient was young and IDH mutant was associated with ATRX mutation positivity. Some predictions about ATRX status can be obtained from preoperative MRI scans.