Toplumsal cinsiyet eşitsizliği kuramı: Türkiye'de kadın emeğinin etkinlik çözümlemesi
Theory of social gender inequality: Analysis of the effectiveness of labour women in Turkey
Yazar: BARIŞ AYTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. İRFAN KALAYCI
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Cinsel kimlik = Gender identity ; Cinsiyet eşitsizliği = Gender inequalit ; Etkinlik = Efficiency ; Kadın iş gücü = Women labour force ; Kadın-erkek eşitliği = Equality of women and men ; Sürdürülebilir kalkınma = Sustainable development ; Çalışan kadınlar = Working women ; İş gücü politikaları = Labour policies

Özet:
Toplumsal cinsiyet eşitsizliği sorunu, dünyada olduğu gibi Türkiye'de de önemli bir sorundur. Sosyal, kültürel veya siyasal alanda cinsiyet eşitsizlikleri olarak ortaya çıkan bu sorun özellikle ekonomik alanda daha yoğun olarak yaşanmaktadır.
Bu açıdan kadın emeğinin ekonomik katılımcılık ve gelir düzeyinin düşüklüğü, eğitim olanaklarındaki yetersizlikler, verimliliği az olan sektörlerde çalışma yoğunluğu, kayıtdışı çalışmanın yaygınlığı ve beşeri sermaye boşluğu toplumsal cinsiyet eşitsizliği sorununun ekonomik alanda ortaya çıkan önemli çıktıları olmaktadır.
Ekonomik alanda cinsiyete bağlı olarak ortaya çıkan bu eşitsizlikler, kadın emeğinin etkin kullanılmasını engelleyerek Türkiye'de, ekonomik büyüme, bölgesel kalkınma ve gelir dağılımı, sürdürülebilir istihdam ve kamu finansmanı vb alanlarda önemli makroekonomik sorunlara neden olmaktadır. Diğer yandan, bu sorun nedeniyle bir özel üretim faktörü olarak kadın emeğinin optimal kullanılması da sağlanamamaktadır.
Bu çalışmanın amacı, toplumsal cinsiyet eşitsizliği sorunu ile karşı karşıya olan Türkiye'de cinsiyet eşitsizliği ile kadın emeğinin etkinliği arasındaki ilişki düzeyinin belirlenmesidir. Ayrıca, bu sorunun sosyoekonomik yapıyı etkileme kanallarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Bunun sonucunda, bu sorunun çözümüne yönelik olarak uygulanacak politikaların seçimine katkı sağlaması da sağlanacaktır. 
Çalışmada, tarihsel, betimsel ve bağıntısal modeller kullanılmıştır. Özellikle doğurganlık ve bağımlı nüfus oranı, yüksekokul eğitim düzeyi, ekonomik katılımcılık vb değişkenler ile toplumsal cinsiyet eşitsizliği düzeyi arasındaki ilişki yapısının belirlenmesi amaçlanmıştır.
Bulgulara göre, Türkiye'de ekonomik katılımcılık boşlukları, beşeri sermaye yetersizliği öne çıkan eşitsizlik alanları söz konusudur. Diğer yandan kadın emeğinin etkinlik sorunu sosyal ve ekonomik yapıyı çeşitli kanallar aracılığıyla etkilemektedir. Bu sebeple cinsiyet eşitsizliği sorununun çözümlenebilmesi ve sürdürülebilir bir büyüme için kadın emeğinin etkin kullanılabilme olanakları sağlanmalıdır.



Anahtar Sözcükler: Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği, Kadın Emeği, EkonomikKatılımcılık, Sürdürülebilir Büyüme.

Abstract:
Social gender inequality is an important problem in Turkey as it is world. This problem,  emerges from social, cultural or political areas as gender inequality, is perceived especially in economic areas as more severe. 
The factors, such as low economic participation and low income level of women, inadequacy of women education, women employment at low-productive sectors, widespread informal women employment and human capital gap, are the major titles of gender inequality in economic field.
By obstructing efficient use of women labor, aforementioned inequalities provoke some macro economic problems like economic development, regional development, income distribution, sustainable employment and public finance in Turkey. 
The aim of this study is examining the relationship level of gender inequality and women's labor efficient in Turkey where social gender inequality is still in hand. Furthermore, determining "gender inequality problem's impact on socio-economic the channels" is also purposed. At the end we hope that results of this study will contribute to policy selection towards the solution of present problem. 
In the study, historical, descriptive and correlational methods were used. In particular, relationship grade between gender inequality level and some variables -such as the rate of  both fertility and dependent population, high education level, economic participation- is fastened.  
In the light of the findings, in Turkey, economic participation gaps and meagre human capital are the prominent imparty fields. Moreover, the inefficient women labor problem influences social and economic structure  through various channels. Providing efficient women labor usage is substantial for solving gender inequality and sustainable development.  Fort his reason, in order to solve the problem of social gender inequality and for sustainable development, the studies should focus on the basis of women's labour efficiency.


Keywords: Social Gender Inequality, Women's Labor, Economic Participation, Sustainable Development