Karaağaç yaprak böceği (Xanthogaleruca luteola Muller; Coleoptera: Chrysomelidae)nde yeni bir Microsporidia (protista) cinsinin karakterizasyonu
Characterization of new Microsporidia (protista) genus from elm leaf beetle (Xanthogaleruca luteola Muller; Coleoptera: Chrysomelidae)
Yazar: ÇAĞRI BEKİRCAN
Danışman: PROF. DR. UFUK BÜLBÜL
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Biyoloji = Biology ; Parazitoloji = Parasitology ; Zooloji = Zoology
Dizin: Biyolojik mücadele = Biological control ; Entomopatojenler = Entomopathogens ; Zararlı böcekler = Insect pests ; Zirai mücadele = Pest management

Özet:
Bu doktora tezinde; dünyada ve ülkemizde karaağaç türleri (Ulmus sp.) üzerinde önemli derecede zarar meydana getiren Karaağaç Yaprak Böceği (Xanthogaleruca luteola Muller; Coleoptera: Chrysomelidae)'nde doğal olarak enfeksiyona neden olan yeni bir mikrosporidium cinsinin ve tip türünün karakterizasyonu yapılmıştır. 2014 ve 2015 yılları boyunca Türkiye'nin farklı coğrafik bölgelerini temsil eden 5 ilde yapılan arazi çalışmaları ile farklı gelişim dönemlerindeki 3217 adet X. luteola bireyi toplanmış ve enfeksiyon tespiti için laboratuvar ortamında diseksiyon işlemleri gerçekleştirilmiştir. İstanbul ilinde yapılan arazi çalışmaları sonucu toplanan X. luteola bireylerinde mikrospor enfeksiyonu tespit edilmiştir. Böceklerin disekte edilmesi ile hazırlanan taze preparatlarda patojenin boyu 4,25 ± 0,52 (3,3–6,35; n = 500) µm, eni ise 2,12 ± 0,25 (1,45–2,91; n = 500) µm olarak
ölçülmüştür. Enfeksiyonun konağın yalnızca bağırsak dokusunda geliştiği görülmüş ve yapılan Giemsa çalışmaları ile patojenin hayat safhaları tespit edilmiştir. Elektron mikroskobisi (TEM) ile patojenin ultrastrüktürel yapısı belirlenmiştir. Spor safhası üzerinde yapılan ultrastrüktürel incelemeler sonucunda patojenin; monokaryotik olduğu, polarfilament sayısının 11, spor duvarı kalınlığının 75-115 nm ve polar filament çapının 67- 79 nm olduğu tespit edildi. Ultrastrüktürel karakterler bu patojenin, bilinen mikrosporidium cinslerinden farklı yeni bir cins olduğunu göstermektedir. Yapılan moleküler çalışmaların sonuçları da elektron mikroskobisi sonuçlarını desteklemektedir. Sonuç olarak bu doktora çalışması ile X. luteola bireylerinde tespit edilen bu patojenin bu çalışma ile tanımlanan Rugispora cinsinden Rugispora istanbulensis n. gen., n. sp. olarak tanımlanmıştır.

Abstract:
In this PhD thesis; characterization of a new microsporidium genus and type species of naturally occurring infection was carried out in the elm leaf beetle (Xanthogaleruca luteola Muller; Coleoptera: Chrysomelidae), which has caused considerable damage to the species of elm (Ulmus) in the world and in our country. During the period of 2014-2015, 3217 X. luteola individuals in different developmental periods were collected by field studies in 5 provinces representing different geographical regions of Turkey and dissection was performed in the laboratory for infection detection. Microspore infection was detected in the X. luteola individuals collected after the field studies done in İstanbul province. Pathogen dimensions were measured as 4.25 ± 0.52 (3.3–6.35; n = 500) x 2.12 ± 0.25 (1.45–2.91;
n = 500) in fresh preparations of dissected larvae. Infection was found only in the intestine and the life cycle of the microsporidian was determined with Giemsa stain. Ultrastructural features of the pathogen were determined with electron microscopy. According to ultrastructural studies on pathogen spore; this pathogen is monokaryotic and it has 11 polar filament coils, 75 – 115 nm spore wall thickness and 67 – 79 nm polar filament dimension. Ultrastructural characters indicate that this pathogen is a new genus that is different from known microsporidium genera. The results of the molecular studies carried out also support the results of electron microscopy. In conclusion, we decided to assign a new genus (Rugispora) of microsporidia for this new species from the elm leaf beetle, X. luteola. The pathogen is herein named as Rugispora istanbulensis n. gen., n. sp.