İntestinal stoması olan hastalarda psikolojik esneklik, ruminasyon ve stoma uyumu
Psychological flexibilitiy, rumination and stoma adaptation in patients with i̇ntestinal stoma
Yazar: İREM GÜL ÜYÜR
Danışman: DOÇ. DR. MAHMUT EVLİ
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Ruh Sağlığı ve Hast. Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
İNTESTİNAL STOMASI OLAN HASTALARDA PSİKOLOJİK ESNEKLİK, RUMİNASYON VE STOMA UYUMU
İrem Gül ÜYÜR
Erciyes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü
Hemşirelik Anabilim Dalı
Yüksek Lisans Tezi, Haziran 2024
Danışman: Doç. Dr. Mahmut EVLİ
ÖZET
Bu çalışma, intestinal stoması olan hastaların psikolojik esneklik düzeyleri, ruminasyon düzeyleri ve stoma uyum düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı olarak planlanmıştır.  Araştırma, 15.05.2023-15.12.2023 tarihleri arasında Erciyes Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Bölümünde takip edilen intestinal stoması olan 150 hasta ile yürütülmüştür. Araştırmada veriler Tanımlayıcı Özellikler Formu, Psikolojik Esneklik Ölçeği, Kısa Ruminasyon Ölçeği ve Ostomili Bireylere Yönelik Uyum Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırmadan verilerinin normal dağılım gösterip göstermediği Shapiro-Wilk testi ile belirlenmiştir. Veriler normal dağılıma sahip olmadığı için ikili bağımsız grup karşılaştırmalarında Mann Whitney U testi, ikiden fazla bağımsız grup karşılaştırılmasında ise Kruskal Wallis testi uygulanmıştır. Çalışmadaki sürekli değişkenler arasındaki ilişkiyi test etmek içinde Spearman korelasyon testi uygulanmıştır. Çalışmaya katılan hastaların Ostomili Bireylere Yönelik Uyum Ölçeği puan ortalamaları 39.77±13.86, Psikolojik Esneklik Ölçeği puan ortalaması 111.89±18.17, Kısa Ruminasyon Ölçeği puan ortalaması ise 16.77±4.16 bulunmuştur. Çalışmada Psikolojik Esneklik Ölçeği ile Ostomili Bireylere Yönelik Uyum Ölçeği (r=0.447, p<0.05) arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki, Psikolojik Esneklik Ölçeği ile Kısa Ruminasyon Ölçeği (r=-0.544, p<0.05) arasında istatisti ksel olarak anlamlı ve negatif yönlü bir ilişki, Ostomili Bireylere Yönelik Uyum Ölçeği ile Kısa Ruminasyon Ölçeği (r=-0.637, p<0.05) arasında ise istatistiksel olarak anlamlı ve negatif yönlü bir ilişki olduğu görülmektedir. Araştırma sonucunda intestinal stoması olan hastaların psikolojik esneklik düzeylerinin artmasının stoma uyum düzeyini de artıracağı tespit edilmiştir. Bir diğer sonuç ise hastaların ruminasyon düzeyindeki azalmanın stoma uyum düzeyini artıracağıdır. Bu sonuçlara göre hastaların hayatlarını baştan başa değiştiren stoma açılması işlemi sonrasında psikolojik esneklik düzeyini artırmak ve ruminasyon düzeyinin azaltılabilmesi, stomaya psikolojik uyumun sağlanabilmesi için hastalara psikolojik destek, sosyal destek ve danışmanlık sağlamada sağlık personellerinin desteği çok önemlidir. 
Anahtar Kelimeler: İntestinal Stoma; Psikolojik Esneklik; Ruminasyon; Stoma; Stoma Uyumu.

Abstract:
PSYCHOLOGICAL FLEXIBILITY, RUMINATION AND STOMA ADAPTATION IN PATIENTS WITH INTESTINAL STOMA
İrem Gül ÜYÜR
Erciyes University, Institue of Health Sciences 
Department of Nursing
Supervisor: Assoc. Prof. Mahmut EVLİ
ABSTRACT
This study was planned as a descriptive and relationship-seeking study to determine the relationship between psychological flexibility levels, rumination levels and stoma adaptation levels of patients with intestinal stoma. This study was conducted with 150 patients with intestinal stomas who were followed in the General Surgery Department of Erciyes University Training and Research Hospital between 15.05.2023 and 15.12.2023. The data in the study were collected with the Descriptive Characteristics Form, Psychological Flexibility Scale, The Short Version of Ruminative Response Scale and Adaptation Scale for Individuals with Ostomies. It was determined by the Shapiro-Wilk test whether the data from the research showed normal distribution. Because the data did not have a normal distribution, Mann Whitney U test was used for comparisons of two independent groups, and Kruskal Wallis test was used for comparisons of more than two independent groups. Spearman correlation test was applied to test the relationship between the variables in the study.The mean score of the Adaptation Scale for Individuals with Ostomies of the patients participating in the study was 39.77±13.86, the mean score of the Psychological Flexibility Scale was 111.89±18.17, and the mean score of the Ruminative Response Scale was 16.77±4.16. In the study, there were a statistically significant and positive relationship between the Psychological Flexibility Scale and the Adaptation Scale for Individuals with Ostomies (r=0.447, p<0.05), a statistically significant and negative relationship between the Psychological Flexibility Scale and the Ruminative Response Scale (r=-0.544, p<0.05), a statistically significant and negative relationship between the Adaptation Scale for Individuals with Ostomies and the Ruminative Response Scale (r=-0.637, p<0.05). In this study, it was determined that increasing the psychological flexibility levels of patients with intestinal stoma would also increase the stoma adaptation level. Another result is that a decrease in the rumination level of patients will increase the stoma compliance level. According to these results, the support of nurses is very important in providing psychological support, social support and counseling to patients in order to increase the level of psychological flexibility, reduce the level of rumination, and ensure psychological adaptation to the stoma after the stoma opening procedure, which changes the lives of patients from start to finish.
Keywords: Intestinal Stoma; Psychologıcal Flexibility; Rumination; Stoma; Stoma Adjustment.