Akut lenfoblastik lösemi tanılı çocuklarda nütrisyon durumunun değerlendirilmesi
Evaluation of nutritional status in children with acute lymphoblastic leukemia
Yazar: GÜLSEN ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. CENGİZ BAYRAM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma  Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Antropometrik parametreler = Antropometric parameters ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Deri kıvrımı kalınlığı = Skinfold thickness ; Prekürsör hücreli lenfoblastik lösemi-lenfoma = Precursor cell lymphoblastic leukemia-lymphoma ; Vitaminler = Vitamins ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Çocukluk çağı kanserlerinde beslenme, sağ kalım ve yaşam kalitesi üzerinde önemli bir role sahiptir. Bu çalışmada Akut Lenfoblastik Lösemi (ALL) tanılı çocuklarda tedavi öncesi malnütrisyon oranını belirlemek, tedaviyi takiben nütrisyon durumunda ortaya çıkan değişiklikleri tespit etmek amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Hematoloji Onkoloji Kliniğinde Ocak 2018-Nisan 2019 tarihleri arasında ALL tanısı almış 0-18 yaş arasında bulunan 40 hasta (29 erkek ve 11 kız) çalışmaya dahil edildi. Hastaların tanı anında vitamin B12, folik asit, ferritin, demir, 25-OH vitamin D, lipid profili parametreleri incelendi. Kaliper ile triceps deri kıvrım kalınlıkları ölçüldü. Boy ve kilo ölçümleri, yaş, persentil oranları hesaplandı. Aynı parametreler kanser tedavisinin 6. ayında bakılarak karşılaştırıldı. Çalışma verileri SPSS 25.0 programı ile analiz edilerek istatistiksel olarak anlamlılıkları değerlendirildi.
Bulgular: Hastaların %27,5'i kız, %72,5'i erkek olup, %92,5'i B hücreli ALL, %7,5'i ise T hücreli ALL idi.  Rölatif vücut ağırlığına göre ilk ölçümlerde hastaların %20'si hafif malnütrisyon, ikinci ölçümde ise %15'inde hafif ve %5'inde orta malnütrisyon saptandı.  Hastaların tanı anı ve kanser tedavisini takiben bakılan 25-OH vitamin D, Çinko (Zn), Folik asit, demir, TDBK, ferritin, prealbumin, trigliserit ve kolestrol ortalamaları arasında farklılık yoktu. Vitamin B12 düzeyleri ortalaması tedavi sonrasında artmış olarak saptandı. Tedavi sonrası bakılan ağırlık percentili oranları ortalamasında düşüş vardı.  Displidemi oranı ilk ölçümde %47,5 son ölçümde ise %30 azalmış olarak saptandı. Tanı anında 4 hastada (%10) büyüme geriliği saptandı. Tedavi sonrasında hiçbir hastada büyüme geriliği saptanmadı. Triceps DKK oranlarında 14 hastada (%35) artış vardı.  Hastalarda 25-OH vitamin D ve B12 vitamini eksikliği oranının azaldığı görüldü. Hastalarda Zn eksikliği oranının arttığı saptandı. Tedavi sürecinde 21 hastada mukozit gelişti. Hastaların %15'ine cerrahi operasyon uygulandı.
Sonuç: Hastalarımızda kanser tedavisini takiben malnütrisyon sıklığında istatistiksel anlamlı artış görülmemekle birlikte, hafif malnütrisyon gösterenlerin bir kısmında nütrisyon kötüleşmiş olup, orta malnütrisyon düzeyine geçiş oldu. Çocuklarda beslenme kanser tedavisi ile ilişkili morbidite, mortalite, yaşam kalitesi ve başarıyı etkileyen önemli faktörlerden birisidir. Bu bağlamda, çalışmamızın sonuçları mevcut hastaların daha uzun süreli takiplerinde, daha fazla hastayla birlikte değerlendirildiğinde daha anlamlı olacaktır.
Anahtar kelimeler: Akut lenfoblastik lösemi, nütrisyon, çocuk, antropometrik ölçümler, triceps deri kıvrım kalınlığı, vitamin

Abstract:
Objective: Nutrition plays an important role in survival and quality of life in childhood cancers. The aim of this study was to determine the rate of pre-treatment malnutrition, the stage of treatment malnutrition in children diagnosed with Acute Lymphoblastic Leukemia (ALL) and to take necessary precautions.
Material and Method: A total of 40 (11 female and 29 male) patients (aged 0-18 years) who were diagnosed as ALL between January 2018 and April 2019 at the Kanuni Sultan Süleyman Training and Research Hospital Pediatric Hematology Oncology Clinic, were included in the study. Vitamin B12, Folic acid, Ferritin, Iron, 25-OH vitamin D, lipid profile parameters were investigated. Triceps skin fold thickness measured with caliper, height, weight, age, percentile ratios were evaluated. Descriptive and meaningful statistical methods were used to analyze the data using SPSS 25.0 package program.
 Results: The patients 27.5% of female and 72.5% were male. B cell and T are observed 92.5% and 7.5%, respectively. According to the relative body weight, 20% of patients had mild malnutrition in the first measurements, 15% had mild and 5% had moderate malnutrition in the second measurement. There was no difference between the mean and the last 25-OH vitamin D, Zinc (Zn), Folic acid, iron, TIBC, ferritin, prealbumin, triglyceride and cholesterol averages. Vitamin B12 rates increased as a result of treatment. There is an average decrease in weight percentile ratios compared to the first measurement. The rate of dysplidemia was 47.5% in the first measurement and 30% in the last measurement. At the time of diagnosis, growth retardation was detected in 4 patients (10%). No growth retardation was found in any patient after treatment. There are 14 (35%) patients with increasing Triceps skinfold thickness rates. It was observed that the rate of 25-OH vitamin D and B12 deficiency decreased in patients. It was determined that the rate of Zn deficiency increased in patients. During the treatment process, 21 patients developed mucositis. Surgical operation was applied to 15% of the patients.
Conclusion: Although there was no statistically significant increase in the frequency of malnutrition in our patients following cancer treatment, some of the patients with mild malnutrition worsened, and the transition to moderate malnutrition occurred. Morbidity, mortality, quality of life and success associated with nutrition cancer treatment in children is one of the important factors. In this context, the results of our study will be more meaningful in the longer follow-up of existing patients, when evaluated with more patients.
Keywords: Acute lymphoblastic leukemia, nutrition, child, antropometrik measurements, triceps skinfold thickness, vitamin