Ekstramedüller tutulumu olan multipl myelom tanılı hastalarda tedavi sonuçları, sağkalım ve bunlara etki eden faktörlerin geriye dönük olarak incelenmesi
A retrospective analysis of factors affecting treatment responses and survival in multiple myeloma pati̇ents with extramedullary di̇sease
Yazar: MURAD GULIYEV
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE SALİHOĞLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Hematoloji = Hematology
Dizin: Kök hücre taransplantasyonu = Stem cell transplantation ; Kök hücreler = Stem cells ; Multipl miyelom = Multiple myeloma ; Pozitron emisyon tomografi = Positron-emission tomography ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Sağkalım analizi = Survival analysis ; Tedavi = Treatment

Özet:
Amaç: Multipl myelomda (MM) bir plazma hücre klonunun kemik iliğinden dışarı çıkarak
yumuşak dokuları istila etmesiyle ekstramedüller hastalık (EMH) oluşmaktadır. Bu hastalarda
klinik, laboratuvar özellikler, tedavi yanıtları, sağkalım ve bunlara etki eden faktörlerin
incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Ocak 2010 ile Ocak 2020 yılı arasında MM tanısı almış, tanı anında veya
takiplerinde EMH gelişen hastaların demografik, laboratuvar, klinik, histopatolojik özellikleri,
tedavi ve yanıtları incelendi.
Bulgular: MM tanılı 534 hastanın 132'sinde (%24.7) EMH saptandı. Bunların 109'u primer,
23'ü sekonder EMH'dı. Kemikle ilişkili (EM-K) 101, ekstraosseöz (EM-E) 27, plazma
hücreli lösemili 4 hasta mevcuttu. Ortanca yaş 60'dı ve erkek cinsiyet daha üstündü (%59.8).
Ortanca takip süresi 28 aydı. Sekonder EMH grubunda tanı anından EMH gelişene kadar olan
ortanca süre 22 aydı. EMH sonrası genel sağkalım (OS) ve progresyonsuz sağkalım (PFS)
primer EMH'de sekondere kıyasla uzundu (p<0.001; p<0.001). Primer ve sekonder EMH
gruplarında EM-E'ye kıyasla EM-K'de ortanca OS ve PFS daha uzundu. EMH tanısında
hastaların %59'unda pozitron emisyon tomografisi (PET) kullanılmıştı. Erken ISS ve R-ISS
evreli hastaların ortanca PFS'si daha uzundu (p=0.005, p=0.022). Tek alanda EMH'si
olanlarda ortanca OS daha uzundu (p=0.034). İleri yaş, anemi, böbrek fonksiyon bozukluğu,
hiperkalsemi, serum laktat dehidrogenaz ve beta-2 mikroglobülin yüksekliğinin, kemik
iliğinde yüksek plazma hücre oranının sağkalım üzerine olumsuz etkileri görüldü. Otolog kök
hücre nakli (OKHN) olanlarda ortanca OS (p=0.009) vePFS (p<0.001) daha uzundu.
Sonuç: Tanıda PET'in sık kullanılmasıyla MM tanılı hastaların ~ %25'inde EMH saptandı.
Primer EMH sekonder EMH'ye, EM-K de EM-E'ye göre daha uzun sağkalıma sahipti.
OKHN olan hastalarda sağkalım avantajı istatistiksel olarak anlamlı bulundu.
Anahtar Kelimeler: Multipl Myelom (MM), Ekstramedüller Hastalık (EMH),Otolog Kök
Hücre Nakli (OKHN), Pozitron Emisyon Tomografisi (PET)

Abstract:
Objective: In multiple myeloma (MM), extramedullary disease (EMD) occurs due to
proliferation of plasma cells outside the bone marrow and invasion the soft tissues. The aim of
the study was to evaluate the demographic, histopathological, clinical, laboratory features,
treatment responses, survival and factors affecting survival in MM patients with EMD.
Materials and Methods: MM patients with EMD (either at the time of diagnosis (primary) or
during the course of the disease (secondary)) diagnosed between January 2010 and January
2020 were included. Demographic, clinical, laboratory, and histopathological features,
treatments and responses of these patients were retrospectively analyzed. We intended to
investigate clinical characteristics, treatment responses and survival in MM patients with
extramedullary disease.
Results: EMD was detected in 132 (24.7%) of 534 patients diagnosed with MM. Of these,
109 were primary EMH and 23 were secondary EMH. There were 101 patients with bonerelated (EM-B), 27 patients with extraosseous (EM-E) and 4 patients had plasma cell
leukemia. The median age was 60 years and the male patients had a higher percentage
(59.8%). The mean follow-up was 39.5±29.47 months (range: 2-125 months, median: 28
months). In the secondary EMD group, the mean EMD development time from the time of
MM diagnosis was 30.3±21.04 months (range: 5-82 months, median: 22 months). Overall
survival (OS) and progression-free survival (PFS) after EMD were better in primary EMD
compared to secondary (p<0.001; p<0.001). Longer median OS and PFS were seen in EM-B
compared to EM-E in both primary and secondary EMD groups. In the diagnosis of EMD,
positron emission tomography (PET) was used in 59% of the patients. Patients with lower ISS
and R-ISS stage had a longer median PFS (p=0.005, p=0.022). The median OS was longer in
those with EMH in one involved site (p=0.034). Negative impact of advanced age, anemia,
renal dysfunction, hypercalcemia, serum lactate dehydrogenase (LDH) and beta-2
microglobulin elevation and high plasma cell ratio in the bone marrow were observed on
survival. The median OS (p=0.009) and PFS (p<0.001) were longer in patients with
autologous stem cell transplant (ASCT).
Conclusion: With the frequent use of PET in diagnosis, EMD was detected in approximately
25% of patients with MM. Overall survival were better for primary EMD compared to
secondary involvement and EM-B had a better OS and PFS than EM-E. The survival
advantage in ASCT patients was statistically significant.
Key Words: Multiple Myeloma (MM), Extramedullary disease (EMD), Autologous stem cell
transplantation (ASCT), Positron emission tomography (PET)