Hemşirelerde ergonomik risk analizine göre tekrarlı hareket olan tansiyon ölçme işleminin, kas iskelet sistemi rahatsızlıklarına ve hemşirelerin tükenmişlik düzeyine etkisi
The effect of blood pressure measurement on muscle skeletal system disorders and burnout level of nurses according to ergonomic risk analysis in nurses
Yazar: ZEYNEP AKYÜREK
Danışman: DOÇ. DR. ÖZLEM ÖRSAL
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Ergonomi = Ergonomics ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Kan basıncı ölçülmesi = Blood pressure determination ; Kas-iskelet hastalıkları = Musculoskeletal diseases ; Meslek hastalıkları = Occupational diseases ; Risk analizi = Risk analysis ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Tansiyon ölçme işleminin sık takibi gerektiğinden ve günde ortalama en az (on kez*on hasta) 100 kez tekrarlanmasının, kas iskelet sistemi rahatsızlıklarına ve tükenmişliğe etki edebileceği düşünülmektedir. Bu tezin amacı, hemşirelerde ergonomik risk analizine göre tekrarlı hareket olan tansiyon ölçme işleminin, kas iskelet sistemi rahatsızlıklarına ve hemşirelerin tükenmişlik düzeyine etkisini belirlemektir.
Yöntem: Çalışma Ağustos-Ekim 2017 tarihleri arasında, Eskişehir Devlet Hastanesinde çalışan (n=91) hemşireler üzerinde yürütülen tanımlayıcı/kesitsel tipte bir araştırmadır. Çalışmanın yapılabilmesi için etik kurul, kurum izni ve çalışmaya katılan hemşirelerin yazılı onamları alınmıştır. Çalışmada kullanılan "Hemşire veri toplama formu", "Cornell Kas-İskelet Rahatsızlık Ölçeği", "Maslach Tükenmişlik Ölçeği" servislerdeki hemşireler tarafından doldurulurken, "REBA Çalışan Değerlendirme Formu" araştırmacı tarafından gözlem yoluyla doldurulmuştur. Verilerin analizleri için bağımsız örneklem t-testi, Kruskall Wallis testi, Varyans ve korelesyon analizi kullanılmış olup, istatistiksel anlamlılık değeri p<.05 olarak alınmıştır.
Bulgular: Tansiyon ölçme işlemi sırasındaki duruşlarının analizi sonucunda REBA skoru ortalama 5.10±0.99 olup, hemşirelerin %95,6'sı orta derecede, %2,2'si yüksek derecede risk altında saptanmıştır. Hemşirelerin hekim tarafından tanısı konulmuş en az bir kas iskelet sistem hastalığı prevalansı %25,3'tür. Fiziksel egzersiz yapmayan, belinde her gün en az bir kez ağrı yaşayan, kalça bölgesinde ağrılarından orta derecede rahatsızlık duyan, kol, sağ ve sol ayak ağrısının iş performansını çok fazla engelleyen hemşirelerin REBA risk puanları diğerlerine göre istatistiksel olarak daha yüksektir. Hemşirelerin tükenmişlik ölçeğinin duygusal tükenme alt boyutundan aldıkları puan ortalaması 22.38±6.80, duyarsızlaşma alt boyutundan aldıkları puan ortalaması 6.59±4.14, kişisel başarı alt boyutundan aldıkları puan ortalaması 19.47±4.85'dir. Gündüz vardiyasında ve gece vardiyasında 10 ve altında hastanın bakımından sorumlu olan hemşirelerin duygusal tükenme puanları daha düşüktür. Çalışmada hemşirelerin duygusal tükenme puanları arttıkça, duyarsızlaşma ve kişisel başarı eksikliği puanları da artmaktadır. Aynı zamanda duyarsızlaşma puanları arttıkça kişisel başarı eksikliği puanları da artmaktadır.
Sonuç: Tansiyon ölçme işleminin REBA risk puanı orta derecededir. Bel, kalça, kol ve ayakta REBA puanı yanı sıra ağrı da yüksektir. Hemşirelerin 10 ve altında hastaya bakması duygusal tükenmelerini azalttığından, yöneticilerin uygun çalışma ortamı sağlamak, uygun ekipman temin etmek, hemşirelerin var olan kas iskelet sistemi hastalıklarının ilerlemesini önlemek amacıyla doğru duruş, vücut mekaniği, çalışma pozisyonu, uygun kaldırma teknikleri vb. konuları içeren periyodik eğitim programlarını düzenlemesi ve egzersiz programlarına yönlendirmeleri önerilmektedir. 

Anahtar kelimeler: Hemşirelik, REBA, Cornell Ölçeği, Kas-iskelet Hastalıkları, Tükenmişlik Düzeyi.

Abstract:
Aim: It is thought that frequent follow-up of the blood pressure measurement process and the recurrence of at least (ten times * ten patients) at least 100 times per day may have an effect on musculoskeletal disorders and burnout. The aim of this thesis is to determine the effect of tension measurement which is a repetitive movement according to ergonomic risk analysis on the musculoskeletal disorders and the level of burnout of nurses.
Methods: The study was a descriptive / cross-sectional study conducted on nurses working at Eskişehir State Hospital between August-October 2017 (n = 91). In order to carry out the study, written ethics committee, institution permission and written informed consent of the nurses were taken. While tarafından Nurse Data Collection Form Çalışan, "Cornell Musculoskeletal Disorder Scale" and çeği Maslach Burnout Scale "were used by nurses in the services," REBA Employee Evaluation Form an was filled by observation by the researcher. Independent samples t-test, Kruskall Wallis test, Variance and Correlation Analysis were used for data analysis and statistical significance was taken as p <.05.
Results: As a result of the analysis of the posture during the blood pressure measurement process, the REBA score was 5.10 ± 0.99, 95.6% of the nurses were at a moderate level and 2.2% were at a high risk. The prevalence of at least one musculoskeletal disorder diagnosed by the physician is 25.3%. Nurses who do not exercise physical exercise, have at least one pain in the waist at least once a day and have moderate discomfort in the hip area, and who have a great deal of pain in the arm, right and left foot pain, have a significantly higher REBA risk score than the others. The mean score of the burnout scale of emotional exhaustion sub-dimension of the nurses was 22.38 ± 6.80, the mean score from the desensitization sub-dimension was 6.59 ± 4.14, and the mean score of personal accomplishment sub-dimension was 19.47 ± 4.85. Emotional exhaustion scores of the nurses who are responsible for the care of the patient in day shift and night shift at 10 and below are lower. As the emotional exhaustion scores of nurses increased, desensitization and lack of personal success scores increased. At the same time, as the desensitization scores increase, the scores of personal accomplishment scores also increase.
Conclusion: The REBA risk score of the blood pressure measurement is moderate. The waist, hip, arm and standing REBA score as well as pain are high. As the nurses look at the patient at 10 and below, it reduces the emotional exhaustion of the nurses, providing the appropriate working environment, providing the appropriate equipment, correct posture, body mechanics, working position, proper lifting techniques etc. to prevent the progression of existing musculoskeletal diseases of nurses. It is recommended that they organize periodic training programs with topics and direct them to exercise programs.

 Key words: Nursing, REBA, Cornell Scale, Musculoskeletal Diseases, Burnout Level.