Ortaokul öğretmenlerinin pozitif psikolojik sermayeleri, yönetsel destek algıları ve örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki: Alanya ilçesi örneği
The relationship between positive psychological capital of lower secondary school teachers, perception of management support and organizational citizenship behavior: Example of Alanya district
Yazar: TUĞÇE BİLECİK
Danışman: PROF. DR. KAMİLE DEMİR
Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Ortaokul öğretmenleri = Secondary school teachers ; Pozitif psikolojik sermaye = Positive psychological capital ; Yönetsel destek algısı = Managerial support perception ; Örgütsel vatandaşlık davranışı = Organizational citizenship behavior ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmada ortaokul öğretmenlerinin pozitif psikolojik sermayeleri, yönetsel destek algıları ve örgütsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki incelenmiştir. Bu araştırma nicel bir araştırma olup ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın verileri Alanya ilçesinde devlete bağlı ortaokullarda görev yapmakta olan 277 öğretmene uygulanan ölçme araçları ile elde edilmiştir. Verileri toplamak için kişisel bilgi formu, örgütsel vatandaşlık davranışı ölçeği, pozitif psikolojik sermaye ölçeği ve yönetsel destek algısı ölçeğinden yararlanılmıştır. Toplanan verilen SPSS programı kullanılarak analiz edilmiştir. 
Ortaokul öğretmenlerinin örgütsel vatandaşlık davranışları alt boyutları, pozitif psikolojik sermaye alt boyutları ve yönetsel destek alglarının demografik özelliklere göre farklılaşma durumunu tespit etmek için t testi ve tek boyutlu varyans analizi kullanılmıştır. Örgütsel vatandaşlık davranışları diğerkamlık, vicdanlılık, centilmenlik, nezaket ve sivil erdem boyutları, pozitif psikolojik sermaye iyimserlik, umut, psikolojik dayanıklılık, ve öz yeterlilik boyutlarının; örgütsel vatandaşlık davranışları centilmenlik, diğerkamlık, nezaket, vicdanlılık ve sivil erdem boyutu davranışlarının ve yönetsel destek algısının öğretmenlerin cinsiyetlerine, eğitim durumlarına ve bulunduğu okuldaki kıdem süresine göre anlamlı bir farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmaya göre Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları diğerkamlık, vicdanlılık, nezaket ve centilmenlik boyutu davranışları mesleki deneyimine göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Ancak öğretmenlerin sergilemiş olduğu örgütsel vatandaşlık davranışları sivil erdem boyutu davranışları mesleki deneyime göre anlamlı bir şekilde farklılaşmaktadır. Öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye iyimserlik ve umut boyutu davranışları mesleki deneyime göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Ancak öğretmenlerin pozitif psikolojik sermaye psikolojik dayanıklılık ve öz yeterlilik boyutu düzeyi mesleki deneyime göre anlamlı bir şekilde farklılaşmaktadır. Araştırma neticesine göre öğretmenlerin yönetsel destek algıları mesleki deneyime göre anlamlı bir farklılık göstermemektedir.
Yapılan korelasyon analizi sonucuna göre ortaokul öğretmenlerinin sergilemiş lduğu örgütsel vatandaşlık davranışları nezaket, vicdanlılık, diğerkamlık, centilmenlik ve sivil erdem boyutu davranış düzeyleri ile pozitif psikolojik sermaye umut, psikolojik dayanıklılık, iyimserlik ve öz yeterlilik boyutu düzeyleri arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki belirlenmiştir. Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları diğerkamlık,  vicdanlılık, nezaket, centilmenlik ve sivil erdem boyutu davranış düzeyleri ile öğretmenlerin yönetsel destek algısı düzeyi arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki belirlenmiştir.
Ortaokul öğretmenlerinin örgütsel vatandaşlık davranışları boyutlarının anlamlı yordayıcıları belirlenmesi amacıyla regresyon analizleri yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre ortaokul öğretmenlerinin örgütsel vatandaşlık davranışları diğerkamlık boyutu davranışlarının anlamlı yordayıcıları önem sırasına göre pozitif psikolojik sermaye öz yeterlilik boyutu davranışları, yönetsel destek algısı ve pozitif psikolojik sermaye iyimserlik boyutu davranışları şeklindedir. Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları vicdanlılık boyutu davranışlarının anlamlı yordayıcıları pozitif psikolojik sermaye iyimserlik boyutu davranışları ve yönetsel destek algısı olarak belirlenmiştir. Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları nezaket boyutu davranışlarının anlamlı yordayıcısının yalnızca pozitif psikolojik sermaye psikolojik dayanıklılık boyutu davranışları olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları centilmenlik boyutu davranışlarının anlamlı yordayıcıları pozitif psikolojik sermaye psikolojik dayanıklılık boyutu davranışları, pozitif psikolojik sermaye iyimserlik boyutu davranışları ve yönetsel destek algısı şeklinde olduğu belirlenmiştir. Öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları sivil erdem boyutu davranışlarının anlamlı yordayıcıları pozitif psikolojik sermaye öz yeterlilik boyutu davranışları ve yönetsel destek algısı şeklinde olup tüm yordayıcıların pozitif yönlü olduğu bulunmuştur.

Abstract:
In this study, the relationship between lower secondary school teachers positive psychological capital, managerial support perceptions and organizational citizenship behaviors was examined. This research is a quantitative research and is in the relational screening model. The data of the study were obtained by measuring tools applied to 277 teachers working in public lower secondary schools in Alanya district. Personal information form, organizational citizenship behavior scale, positive psychological capital scale and managerial support perception scale were used as data collection tools. The data obtained were analyzed using the SPSS program.
The t test and one-dimensional analysis of variance were used to determine the differentiational status of lower secondary school teachers organizational citizenship behavior subdimensions, positive psychological capital subdimensions and administrative support perceptions according to demographic characteristics. organizational citizenship behavior examines, altruism, gentleman's, conscientiousness, and civic virtue dimensions, positive psychological capital optimism, psychological resilience, hope and self-efficacy dimensions; it was concluded that the behaviors of  organizational citizenship behavior courtesy, conscientiousness, altruism  gentleman's and civic virtue dimension and the perception of administrative support did not differ significantly according to the teachers' gender, educational status and seniority at the school. According to the study, teachers' behaviors of organizational citizenship behavior courtesy, conscientiousness, altruism and gentleman's dimensions do not show a significant difference according to their professional experience. However, teachers' organizational citizenship behavior civic virtue dimension behaviors differ sicnificantly according to professional experience. According to results of the research, teachers' perceptions of managerial support do not differ significantly according to professional experience. 
According to the results of the correlation analysis, a positive and significant relationship was determined between lower secondary school teachers' behavioral levels of organizational citizenship behavior conscientiousness, altruism, gentleman's, courtesy and civic virtue dimensions and positive psychological capital optimism, psychological resilience, hope and self-efficacy dimensions. A positive and significant relationship was determined between teachers' level of behavior in organizational citizenship behavior altruism, conscientiounsness, courtesy, gentleman's and civic virtue dimensions and teachers' managerial support perception level. 
Regression analyzes were  conducted to determine the meaningful predictors of the organizational citizenship behavior dimensions of lower secondary school teachers. According to the results, the significant predictors of the behaviors of lower secondary school teachers in the organizational citizenship behavior altruism dimension are positive psychological capital self-efficacy behaviors in order of importance, managerial support perception and positive psychological capital optimism dimensions behaviors. Significant predictors of teachers' behaviors in the organizational citizenship behavior dimension of conscientiousness were determined as positive psychological capital optimism dimension behaviors and managerial support perception. It  was seen that the significant predictor of teachers' behaviors of the organizational citizenship behavior kindness dimension was only the behaviors of the positive psychological capital psychological resilience dimension. Significant predictors of teachers' behaviors of the organizational citizenship behavior gentlemen dimension were determined to be positive psychological capital psychological resilince dimension behaviors, positive psychological capital optimism dimension behaviors and managerial support perception. Significant predictors of teachers' behaviors of the organizational citizenship behavior civic virtue dimensions were positive psychological capital self-efficacy dimension behaviors and managerial support perception. All the predictors were found to be positive.