Endometriozis hastalığının gebelik sonuçları üzerine etkisi
Effect of endometriosis on obstetric outcomes
Yazar: İLKNUR KACAV
Danışman: DOÇ. DR. RESUL KARAKUŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / ​Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Endometriozis kronik inflamasyon ile ilerleyen ve en sık infertilite ve kronik pelvik ağrıya neden olan bir hastalıktır. Yapılan son çalışmalar; kronik inflamasyon süreci ve bunun neden olduğu adezyonların hastaların gebelik sürecini de etkilediği ve komplikasyonların daha sık görüldüğü yönündedir. Bu çalışmadaki amaç endometriozisi olan gebeler ile endometriozis hastalığı olmayan gebelerin gebelik sonuçlarını kıyaslayarak; endometriozisn gebelik sonuçlarına ve yenidoğan sonuçlarına etkisini araştırmaktır.  
 
Materyal-Method: Olgu-kontrol olarak tasarlanan çalışmamız Sağlık Bilimleri Üniversitesi Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'ne başvurmuş gebelik öncesinde ultrason ve/veya histopatolojik yöntemle  endometriozis tanısı alan ve tanı sonrasında spontan veya yardımcı üreme teknikleri ile gebe kalan hastalar vaka grubunu oluştururken; endometriozis öyküsü bulunmayan gebeler kontrol grubunu oluşturmuştur. 51 gebelik vaka, ve 102 gebelik kontrol grubu olarak değerlendirilmiştir. Hastaların gebelik komplikasyonları ve yenidoğan sonuçları not edilmiştir. P<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.  
 
Bulgular: Endometriozisi olan hastaların sigara kullanımı istatistiksel olarak daha  yüksek; BMI ları ise anlamlı olarak düşük bulunmuştur. Endometriozisi olan hastalar anlamlı şekilde daha yüksek IVF gebelik oranına ve sezaryen doğum oranına sahipti. Yaptığımız çalışma gösterdi ki endometriozisli hastaların gebeliklerinde abortus(p: 0.033),preterm doğum (p: 0.018), preeklampsi (p: 0.008) ve GDM(p: 0.027) komplikasyonlarının görülme ihtimali endometriozisi olmayanlara göre anlamlı olarak daha yüksektir. Yapılan lojistik regresyon analizinde ise IVF gebeliğin de preeklampsiyi arttırabileceği; fakat endometriozisin nullipar olma, IVF gebelik, yaş ve sigara kullanımdan bağımsız olarak preterm doğum ve GDM komplikasyonları için  kendi başına bir risk faktörü olduğu gösterilmiştir.Ektopik gebelik, EDT (erken doğum tehtidi), kolestaz, FGR(fetal growth restriction- fetal gelişim geriliği), Oligohidroamnios, Polihidroamnios, Makrozomi, Plasenta accreata spektrumu, 
vii 
 
Plasenta previa,  Malprezentasyon ,çoğul gebelik ve yenidoğan komplikasyonları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. (p>.05).    
 
Sonuç: Endometriozisi olan kadınlar gebeliklerinde abortus, GDM, preterm doğum ve sezaryen ile doğum açısından olmayanlara göre daha risklidir ve bu durum gebelikleri süresnce ek takip ve bakım gerektirebilir.

Abstract:
Objective: Endometriosis is a chronic inflammatory disease that progresses with chronic inflammation and most commonly leads to infertility and chronic pelvic pain. Recent studies suggest that the chronic inflammatory process and the adhesions it causes affect the pregnancy process of patients, with complications being more common. The aim of this study is to investigate the effects of endometriosis on pregnancy outcomes and neonatal outcomes by comparing the pregnancy outcomes with endometriosis to those without endometriosis. 
 
Materials and Methods: Our study, designed as a case-control study, included patients who applied to the Women's Diseases and Obstetrics Clinic of the Health Sciences University Zeynep Kamil Women's and Children's Health Application and Research Center and were diagnosed with endometriosis before pregnancy by ultrasonography and/or histopathological methods, and then became pregnant spontaneously or with assisted reproductive techniques, forming the case group, while pregnant women without a history of endometriosis formed the control group. A total of 51 pregnancy cases and 102 pregnancy controls were evaluated. Pregnancy complications and neonatal outcomes of the patients were noted. P <0.05 was considered statistically significant. 
 
Results: The smoking rate of patients with endometriosis was statistically higher; their BMIs were significantly lower. Patients with endometriosis had significantly higher rates of pregnancy with ART and cesarean delivery. Our study showed that patients with endometriosis have a significantly higher probability of developing complications such as miscarriage, preterm birth, preeclampsia, and GDM (gestational diabetes mellitus) during pregnancy compared to those without endometriosis. Logistic regression analysis showed that IVF pregnancy may increase the risk of preeclampsia, but endometriosis is an independent risk factor for preterm birth and GDM complications regardless of nulliparity, pregnancy with ART, age, and smoking. There was no significant relationship between ectopic pregnancy, threatened preterm labor, cholestasis, fetal growth restriction, oligohydramnios, polyhydramnios, 
ix 
 
macrosomia, placenta accreta spectrum, placenta previa, malpresentation, multiple pregnancies, and neonatal complications (p> 0.05). 
 
Conclusion: Women with endometriosis are at higher risk for miscarriage, GDM, preterm birth, and cesarean delivery during pregnancy compared to those without endometriosis, and this may require additional follow-up and care during their pregnancies.