Ortaöğretim kurumlarında okul yönetimine yansıyan disiplin sorunları okul yöneticilerinin çözüm yaklaşımları: Uşak ili örneği
Disciplinary problems in regardto school administrations at secondary school institutions and solution approaches of school administrators: A case study in province of Uşak
Yazar: OSMAN CAHİT DURAN
Danışman: YRD. DOÇ. M. AKİF HELVACI
Uşak Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Disiplin = Discipline ; Disiplin suçları = Disciplinary offenses ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaöğretim = Secondary education ; Ortaöğretim kurumları = Secondary education institutions ; Uşak = Uşak ; Yöneticiler = Managers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okul yönetimine yansıyan disiplin sorunlarını ve okul yöneticilerinin disiplin sorunlarına yönelik çözüm yaklaşımlarını saptamaktır. Araştırma nitel araştırma türünde gerçekleştirilmiştir. Okul yönetimine yansıyan disiplin sorunları doküman analizi yapılarak; okul müdürlerinin disiplin sorunlarına yönelik çözüm yaklaşımlarına ilişkin verileri toplamak için ise görüşme tekniği yapılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 26 okul müdürü oluşturmaktadır. Verilerin analizi betimsel analiz tekniği ile gerçekleştirilmiştir.Araştırmanın güvenirliliğini sağlamak için görüşme formu iki akademisyen (uzman) görüşü alınmıştır. Güvenirliği sağlamaya yönelik bir ikinci işlem olarak da okul müdürlerinin (birincil kaynaktan) görüşlerinin bulgular kısmında doğrudan aktarım yolu ile aynen gösterilmiştir.Araştırma kapsamındaki orta öğretim kurumlarında okul yönetimine en fazla yansıyan disiplin sorunlarının okulda kavga etmek, okulda sigara içmek, öğretmene saygısızlık ve törene katılmamak, dersin akışını ve düzenini bozucu faaliyette bulunmak, okulda olduğu halde özürsüz derse girmemek, okulda tütün ve tütün mamulleri taşımak ve kopya çekmek olduğu tespit edilmiştir. Disiplin sorunlarının okul türüne göre incelendiğinde, Genel liselerde; okulda kavga etmek, okulda sigara içmek ve dersin akışını ve düzenini bozucu faaliyette bulunmak olduğu görülmektedir. Anadolu ve Fen liselerinde en fazla görülen disiplin sorunlarının; okulda kavga etmek, okul yöneticilerinin verdiği görevi yerine getirmemek, dersin akışını ve düzenini bozucu faaliyette bulunmak, okul kurallarına uymamak, pansiyondan izinsiz ayrılmak, öğretmene uygunsuz söz söylemek kaba ve saygısız davranmak olduğu görülmektedir. Meslek liselerinde ise törene katılmamak, okulda kavga etmek, okulda olduğu halde özürsüz derse girmemek, okulda tütün ve tütün mamulleri taşımak, okulda sigara içmek, öğretmene saygısızlık, kopya çekmek, dersin akışını ve düzenini bozucu faaliyette bulunmak olduğu görülmüştür. Genel liselerde, Anadolu ve Fen Liselerinde okul yönetimine yansıyan disiplin sorunlarında ilk sırayı kavga etmek davranışı aldığı halde, Meslek liselerinde ilk sırayı törene katılmamak davranışının aldığı görülmektedir. Ayrıca dersin akışını ve düzenini bozucu faaliyette bulunma, okulda olduğu halde özürsüz derse girmeme, okulda tütün ve tütün mamulleri taşımak ve kopya çekmek gibi davranışların Meslek liselerinde diğer liselere oranla bariz bir şekilde fazla olduğu görülmektedir. Genel liselerde ve Meslek liselerinde görülen okulda sigara içmek ve öğretmene saygısızlık davranışlarının Anadolu ve Fen liselerine göre fazlalığı dikkat çekmektedir. Orta öğretim okullarında, okul disiplin kurullarında öğrencilere en çok kınama ve okuldan kısa süreli uzaklaştırma cezası verildiği tespit edilmiştir.Orta öğretim kurumlarında okul müdürlerinin okul yönetimine yansıyan disiplin sorunlarını çözmede en çok, öğrenciye pozitif yaklaşım, rehberlik hizmetlerinden destek alma, ceza uygulamalarını etkili kılma, öğrenci velileriyle ilişkileri etkili kılma, çevre unsurlarını etkili kılma, sosyal, kültürel, sportif faaliyetleri etkili kılma yaklaşımlarını benimsedikleri görülmektedir.Anahtar Kelimeler: Disiplin, okulda disiplin, okul müdürleri, disiplin yaklaşımları

Abstract:
The objective of the study has been to identify disciplinary problems reflected onto school administration and solution of administrators in regard rot he disciplinary problems. The study has been realized on the basis of a qualitative analysis, which has utilized a documentary analysis of disciplinary problems brought to school administrations and interview techniques, which aimed to elucidate on solutions ways for disciplinary problem on behalf of school administrators. The group of the study consists of 26 school principals. The data analysis has been carried out with a qualitative descriptive data analysis.To sustain the reliability of the study, interview forms have been confirmed by two academics. A second measure that followed to provide reliability has been to directly transfer the responses of school principals exactly in the findings? sectionThe most common confronted problems have been determined to be fights at schools, smoking, unrespectable mode of conduct to the teacher, absence at formal gatherings, involvement at activities that affected the healthy continuality of classes, absence from classes despite being at school, carrying tobacco and tobacco related items at school, and cheating at exams. Analyzed from the views of types of school, general high schools have experienced fights, smoking and involvement at activities that affected the healthy continuality of classes negatively. For the cases of Anatolian High Schools and Science Collegiate, fights at schools, not carrying out tasks given by school officials, not obeying school rules, activities that affected the healthy continuality of classes negatively, leaving dormitories without prior consent of school officials, rude and unacceptable mode of behavior have been the most common problems. At vocational high schools, fights at schools, absence from classes despite being at school, carrying tobacco and tobacco related items at school, smoking at school, cheating at exams, rude and unacceptable mode of behavior, involvement at activities that affected the healthy continuality of classes negatively; and involvement at activities that affected the healthy continuality of classes negatively have been in question in terms of disciplinary problemsGeneral high schools have championed at school fights relative the Anatolian high schools and science collegiate in terms of disciplinary problems faced at schools, while vocational high schools have been the champions of absence from formal meetings and ceremonies. Moreover, vocational high schools have more and more experienced absence from classes despite being at school, absence from formal meetings and ceremonies, carrying tobacco and tobacco related items at school, cheating at exams with an extremely high rate of frequency compared to the other school types. Problems such as smoking at school and rude and unacceptable mode of behavior that are normally observed at general and vocational high schools have been found out to be more common at Anatolian and Science Collegiate Schools. Short-term suspensions from schools and condemnation have been found out to be measures taken against by secondary school institutions.School administrators have been revealed to be advocating measures such as positive approaches to students, getting help from counseling services, sanctioning disciplinary means, rendering effectiveness to environmental factors, social, cultural and sportive activities and relations between students? parents and school administrations in dealing with disciplinary problems.Key Words: Discipline, school discipline, school principals, disciplinary approaches.