Hemodiyaliz hastalarında lipoprotein ilişkili fosfolipaz A2, arjinaz ve nitrik oksit düzeyleri
Lipoprotein-associated phospholipase A2, arginase and nitric oxide levels in hemodialysis patients
Yazar: AYŞEGÜL KORKMAZ TEKTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. SEMA USLU
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Nefroloji = Nephrology
Dizin: Arjinaz = Arginase ; Fosfolipazlar A = Phospholipases A ; Lipoproteinler = Lipoproteins ; Nitrik oksit = Nitric oxide ; Renal diyaliz = Renal dialysis

Özet:
Hemodiyaliz hastalarında armış kardiyovasküler riski erken dönemde gösterebilecek spesifik belirteçlerin arayışı devam etmektedir. Bu çalışmada serum arjinaz aktivitesi ile lipoprotein ilişkili fosfolipaz A2 (Lp-PLA2) ve nitrik oksit (NO) düzeylerinin, hemodiyaliz hastalarındaki endotel disfonksiyonu ve kardiyovasküler riskteki olası rollerini incelemeyi amaçladık. Çalışma, yaşları 29-78 arasında değişen, 70 hemodiyaliz hastası (32 kadın ve 38 erkek) ile yaş ve cinsiyet uyumlu 18 kontrol grubunda (8 kadın ve 10 erkek) yapıldı. Hasta ve kontrol grubunun serum örneklerinin lipit profili, yüksek duyarlıklı C-reaktif protein (hsCRP), Lp-PLA2 ve NO düzeyleri ile arjinaz aktiviteleri belirlendi. Hasta grubunda kontrol grubuna göre, Lp-PLA2 düzeyleri ve arjinaz aktiviteleri yüksek, NO düzeyleri ise düşük bulundu. Lp-PLA2 düzeyleri ve arjinaz aktiviteleri trigliserid, total kolesterol, LDL-kolesterol, yaş, ve vücut kitle indeksi ile pozitif, HDL-kolesterol, ve NO düzeyleri ile negatif korelasyon gösterirken, hsCRP ile korelasyon bulunmadı. Hastaları ayrıca, aşağıdaki şekilde 3 gruba ayırarak Lp-PLA2, NO ve arjinaz aktiviteleri yönünden inceledik. Grup 1 (G-1); Diyabeti ve bilinen makrovasküler komplikasyonu bulunmayan, hemodiyaliz hastaları. Grup 2 (G-2); Bilinen makrovasküler komplikasyonu olan hemodiyaliz hastaları. Grup 3 (G-3); Diyabetik nefropatili hemodiyaliz hastaları. Lp-PLA2 düzeyleri, bütün gruplarda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak yüksekti, G-2 ve G-3 grupları arasında da anlamlı fark bulundu. Arjinaz aktiviteleri, bütün gruplarda kontrol grubuna göre yüksekti, G-2 grubunda G-1'den yüksek, G-3'den farksızdı. Nitrik oksit düzeyleri tüm hasta gruplarında kontrol grubuna göre düşük olmasına rağmen istatistiksel olarak sadece G-2 ve G-3 arasındaki fark anlamlıydı. G-1 grubunda G-2'den farksız G-3'den önemli düzeyde yüksekti. Sonuç olarak arjinaz ve Lp-PLA2 artışları ve azalmış NO düzeyleri, hemodiyaliz hastalarında endotel disfonksiyonu ve buna bağlı gelişebilecek kardiyovasküler riskleri yansıtmada yararlı parametreler olarak görünmektedir.

Abstract:
Investigation of specific markers that can indicate increased cardiovascular risk in hemodialysis patients is pursuing. In this study we aimed to investigate the possible roles of serum arginase activity, lipoprotein-associated phospholipase A2 (Lp-PLA2) and nitric oxide (NO) levels in endothelial dysfunction and cardiovascular risk in hemodialysis patients. The study was conducted with 70 (32 women and 38 men) hemodialysis patients, aged between 29 and 78, and 18 (8 women and 10 men) age- and sex-matched controls. Lipid profile, high sensitivity C-reactive protein (hsCRP), Lp-PLA2 and NO levels and arginase activity were determined in serum samples obtained from patient and control groups. In patient group, Lp-PLA2 levels and arginase activities were higher and NO levels were lower compared to control group. Lp-PLA2 levels and arginase activity were found to be positively correlated with triglyceride, total cholesterol, LDL-cholesterol, age and body mass index and negatively correlated with HDL-cholesterol and NO levels, while there was no correlation with hsCRP. We also investigate Lp-PLA2, NO and arginase activity by classifying patients into 3 groups: Group 1 (G-1): Hemodialysis patients without diabetes and known macrovascular complications. Group 2 (G-2): Hemodialysis patients with known macrovascular complications. Groups 3 (G-3): Hemodialysis patients with diabetic nephropathy. Lp-PLA2 levels were statistically significant in all patient groups compared with control groups. There was also a significant difference between G-2 and G-3 groups. Arginase activities were higher in all groups than control. In G-2 group it was higher than G-1 and indifferent from G-3. Although nitric oxide levels were lower than control groups in all patient groups, only the difference between G-2 and G-3 was statistically significant. In G-1 group it was indifferent from G-2 and significantly higher than G-3. In conclusion, increased arginase and Lp-PLA2 and decreased NO levels seems to be beneficial parameters in terms of reflecting endothelial dysfunction and associated cardiovascular risks in hemodialysis patients.