Okul öncesi öğretmenlerinin toplumsal cinsiyete yönelik sınıf içi algılarının incelenmesi
Examination of pre-school teachers' in-class perceptions about gender
Yazar: ELİF MANYASLI ZENGİN
Danışman: PROF. DR. ÜMİT DENİZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmada, okul öncesi öğretmenlerinin toplumsal cinsiyete yönelik sınıf içi algılarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, tarama modelindedir. Araştırmaya, 2022-2023 eğitim öğretim yılında, Samsun ilinde görev yapan toplam 1162 okul öncesi öğretmeninden gönüllü 386 okul öncesi öğretmeni katılmıştır. Veriler, "Demografik Bilgi Formu" ve "Okul Öncesi Öğretmenleri Sınıf İçi Toplumsal Cinsiyet Algı Ölçeği" ile elde edilmiştir. Verilerin analizi SPSS ile yapılmıştır. Demografik veriler betimsel olarak değerlendirilmiştir. Değişkenlere göre toplumsal cinsiyet algı puanlarına, t-Testi ve tek yönlü varyans analizi ile bakılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre okul öncesi öğretmenlerinin toplumsal cinsiyete yönelik geleneksele daha yakın bir algıya sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır. t-Testi sonuçlarına göre, toplumsal cinsiyet algı puanlarında cinsiyete göre anlamlı farklılık belirlenmiştir. Medeni durum, çocuk sahibi olma, toplumsal cinsiyete yönelik ders alma değişkenlerinin ise toplumsal cinsiyet algı puanlarında etkili olmadığı tespit edilmiştir. Ölçekte yer alan genel toplumsal cinsiyet söylemleri, cinsiyet rol özellikleri ve cinsiyete özgü davranışsal tepkiler alt boyutlarında yaş, çocuk sayısı ve kıdem değişkenlerine göre anlamlı fark olmadığı tespit edilmiştir. Masal ve hikâyelerde toplumsal cinsiyet alt boyutlarında ise yaş, çocuk sayısı ve kıdem değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmıştır. Öğretmenlerin toplumsal cinsiyet algı puanlarının çocukluğun geçtiği yer, ikamet yeri, öğrenim düzeyi, anne ve baba öğrenim düzeyi, gelir durumu ve sınıftaki çocuk sayısına göre anlamlı farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The research aimed to examine preschool teachers' in-class perceptions of gender. The research is in the survey model. In the 2022-2023 academic year, 386 volunteer preschool teachers, out of a total of 1162 preschool teachers working in Samsun, participated in the research. The data was obtained with the "Demographic Information Form" and the "Preschool Teachers' Classroom Gender Perception Scale". Data analysis was done with SPSS. Demographic data were evaluated descriptively. Gender perception scores according to variables were examined with t-Test and one-way analysis of variance. According to the findings of the research, it was concluded that preschool teachers have a perception closer to the traditional regarding gender. According to t-Test results, a significant difference was determined in gender perception scores according to gender. It was determined that the variables of marital status, having children, and taking gender-related courses were not effective on gender perception scores. It was determined that there was no significant difference in the sub-dimensions of general gender discourses, gender role characteristics and gender-specific behavioral reactions in the scale according to age, number of children and seniority variables. A statistically significant difference was found in the gender sub-dimensions of fairy tales and stories according to age, number of children and seniority variables. It was concluded that teachers' gender perception scores did not differ significantly depending on the place of childhood, place of residence, education level, education level of mother and father, income status and number of children in the class.