Endometrium kanserinde hormon reseptörleri, P53, Kİ-67, serum kanser antijeni 125'in  hastalığın evresi  ve prognoz ile  ilişkisi
The relationship of hormone receptors, P53, Kİ-67, serum cancer antigen 125 with the stage of the disease and prognosis in endometrium cancer
Yazar: ŞİRİN BOZDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NİYAZİ ALPER SEYHAN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Antijenler-tümör assosiye karbonhidrat = Antigens-tumor associated carbohydrate ; Endometrial neoplazmlar = Endometrial neoplasms ; Endometriyum = Endometrium ; Ki-67 = Ki-67 ; Neoplazm evreleri = Neoplasm staging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Prognoz = Prognosis ; Protein-P53 = Protein-P53 ; Reseptörler = Receptors

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, endometrium kanserinde hormon reseptörleri, Ki-67, p53 ekspresyon düzeyleri ve preoperatif ölçülen serum CA 125 düzeyi ile klinikopatolojik risk faktörleri arasındaki ilişkiyi değerlendirmek ve prognostik değerlerini belirlemek amaçlanmıştır.
Materyal Metod: Retrospektif olarak yapılan bu çalışmaya, endometriyal kanser tanılı 169 hasta dahil edildi. İmmünohistokimyasal yöntemlerle belirlenen östrojen reseptörü  ve progesteron reseptörü, ki-67 ve p53 ekspresyon düzeyleri ve preoperatif bakılan serum CA 125 düzeyleri ile prognostik klinikopatolojik faktörler, progresyonsuz sağkalım  ve genel sağkalım  ile ilişkisi araştırıldı.
Bulgular: Çalışmaya ortalama yaşı 58,5 ± 8,3 yıl olan 169 endometrium kanserli hasta dahil edildi. HR pozitiflik oranı endometrioid histoloji grubunda endometrioid olmayan histoloji grubuna göre anlamlı olarak daha yüksekti (p=0,000). ER ve PR ekspresyonu yüksek pozitiflik oranı endometrioid endometrial karsinom histolojisi ve düşük grade ile anlamlı yüksek bulundu. ER ekspresyon oranından farklı olarak, PR ekspresyon oranı düşük olanlarda yüksek Mİ ile ilişkili bulundu. Yüksek düzeyde Ki-67 ekspresyonunun yüksek grade (p=0,00), Mİ (p= 0,021),  LVSİ pozitifliği (p= 0,007)  ve serviks, adenks tutulumu  (p= 0,040 ) ile ilişkili olduğu bulundu. Yüksek bir p53 ekspresyonunun ileri hastalık evresi ile ilişkili olduğu bulundu. P53 ekspresyonu ile Ki-67 ekspresyonu arasında, PR ekspresyon oranı ile ER ekspresyon oranı arasında, tümör çapı ile serum CA 125 düzeyi arasında pozitif, p53 ekspresyonu ile PR yüksek ekspresyon oranı varlığı arasında, PR ekspresyonu  ile CA 125 arasında, ER ekspresyon oranı ile tümör çapı arasında  negatif korelasyon bulundu. HR ekspresyon oranı, p53, Ki-67 ekspresyonu, preoperatif ölçülen serum CA 125 düzeyi ile sağkalım arasında anlamlı bir ilişki bulunmadı. Progresyonsuz sağkalım ile FİGO evresi, myometrial invazyon, tümör çapı arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde ilişkili saptandı. Genel sağkalım ile gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir fark tespit edilmedi.
Sonuç: Çalışmamızda endometrial kanserde HR yüksek ekspresyon oranının iyi  prognostik faktörlerle, Ki-67 ve p53 ekspresyonunun ve preoperatif ölçülen yüksek serum CA 125 düzeylerinin kötü prognostik faktörler ile ilişkili olduğu bulundu. Fakat bu faktörlerin doğrudan sağkalım ile ilişkisi bulunmadı. 
Anahtar Kelimeler:  Endometriyal Kanser, Prognoz, Hormon Reseptörleri; Ki 67; p53; CA 125

Abstract:
Objectives: The present study aimed to evaluate the relationship between the expression levels of hormone receptors, Ki 67, p53 and serum cancer antigen 125 levels in endometrial cancer and clinicopathological risk factors, and determines their prognostic values.
Material and methods: This retrospective study included 169 patients with endometrial cancer whose estrogen receptor  and progesterone receptor ,  Ki-67 and p53 expression levels were determined through immunohistochemical methods, and whose preoperative serum CA 125 levels were measured. These factors relationship with various clinicopathological factors, progression-free survival  and overall survival was investigated.
Results: The study included 169 patients with EC with a mean age of 58,5 ±  8,3 years. The rate of HR positivity was significantly higher in the endometrioid histology group than  the non-endometroid histology group (p = 0.000). A high level of Ki-67 expression was found to be associated with a high grade tumors (p = 0.000),  and Mİ with > 50% (p= 0,021 ), LVSİ positivity (p =0.007), cervical and adnexial invasion (p=0,040) and a high p53 expression were found to be associated with a high grade tumors (p = 0.026). A positive correlation was found between p53 and Ki-67, ER and PR, CA 125 and tumor diemeter , a negative correlation was found between p53 and PR, ER and tumor diemeter , PR and CA 125 . Significant relationship was found between progression-free survival and figo stage, > 50% myometrial invasion, and tumor diameter more than 4 cm. There was no significant difference in overall survival and selected all groups in the study.
Conclusions: While HR positivity indicates favorable clinicopathological prognostic factors, high Ki-67 and high p53 expression indicate unfavorable ones. However, no direct effect of these factors on prognosis was found in this study.
Key words: endometrial cancer; prognosis; hormone receptor; ki67; p53; CA125