Gelişmiş ülkelerde atık yağların yönetimi ve Türkiye'de mevcut durumu
Waste oil management in developed countries and current state of Turkey
Yazar: JALE ÖZDOĞAN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÖZTÜRK
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Insanoglu daima daha rahat ve modern bir hayata ulasmak için çaba sarf etmistir. Gelisenteknoloji destegi ile sanayinin ilerlemesine ve artan nüfusa paralel olarak petrol ve petroltürevi ürünlerin kullanimi hiz kazanmistir. Bununla birlikte dogal kaynaklarin hizlatüketilmesi, sürekli atik olusumu, havaya, suya ve topraga yüklenen kirlilik neticesindeekolojik denge bozulmus, insan hayatini tehdit edici boyutlara ulasmistir. Olusan çöp daglari,zehir akan nehirler, verimi gitgide düsen toprak, solunamaz haldeki hava bunun sonuçlaridir.Türkiye `de yilda yaklasik 400.000 ton madeni yag tüketilmekte olup 200.000 ton atik yagolustugu tahmin edilmektedir. Avrupa Birligi ile uyum süreci çerçevesinde uygulamaya alinanAtik Yaglarin Kontrolü Yönetmeligi ile birlikte yasal kayit altindaki 2004 yili rakamlarinabakildiginda kota kapsaminda toplanmasi gereken 15.340 ton atik yagin yalnizca 3.341tonunun toplandigi görülmektedir.Bu çalismada atik yaglarin yönetimi kapsaminda gelismis ülkelerde uygulanan atik yagyönetim modelleri ve Türkiye `de mevcut durum incelenmistir. Arastirma içerisinde yagtürleri ve atik yagin karakteristik özellikleri, gerikazanim teknolojileri, Fransa, Almanya,Italya, Birlesik Krallik ve Yunanistan `daki uygulama örnekleri yer almaktadir. Arastirma `dabu ülkelerdeki atik yag yönetim modelleri incelenerek Türkiye `nin uygulamadaki eksiklikleriortaya konmustur. Bu baglamda Türkiye `de atik yag yönetimi bilincinin halen mevcutolmadigi, bu bilincin yerlestirilmesi için halkin egitim ve bilgilendirme çalismalariningerekliligi belirtilmistir. Veri tabani olusturmak üzere envanter çalismalarinin baslatilmasi,atik yag yönetiminin ülke geneline yayilmasi için toplama-tasima organizasyonunungenisletilmesi ve gerikazanim tesislerinde ne gibi düzenlemelerin yapilmasi gerektigianlatilmak istenmektedir.Anahtar kelimeler: Atik yaglar, atik yaglarin yönetimi, toplama, tasima, gerikazanim,Avrupa Birligi uygulamalari,Türkiye `de mevcut durum

Abstract:
Human being makes an effort for more convenient and modern life. With the technologicaland industrial developments and population growth, the use of oil and petroleum products hasincreased dramatically. Besides, natural resource depletion, continuous waste production andecological destruction have become life threatening for human life. Waste stack, pollutedrivers, dead soils and polluted air are the results of this situation.In Turkey, approximately 400.000 tons of mineral oil is consumed per year and estimatedwaste oil production is 200.000 tons per year. With the Regulation on Control of Waste Oils,which is implemented within the harmonization process between Turkey and EuropeanUnion, waste oil quota system came into force in January 2004. According to the officialrecords in 2004, only 3.341 tons of waste oil had been collected out of 15.340 tons waste oilthat must have been collected.In this research, waste oil models in developed countries and the state of Turkey were studiedwithin the context of waste oil management. This study includes oil types and waste oilcharacteristics, regeneration technologies and applications in France, Germany, Italy, UnitedKingdom and Greece. Waste oil management in this countries were analyzed and Turkey?sdeficiencies in implementation were stated. In this context, this study shows that there is nopublic awereness on waste oil management in Turkey and it is necessary to start inventorystudies in order to set up a database, to expand collection-transportation organizationnationwide and to determine necessary arrangements in regeneration plants.Keywords: Waste oil, waste oil management, waste oil collection, waste oil transportation,waste oil recycling, EU implementations in EU, current state of Turkey