Liderlik stilleri ve örgütsel adalet ilişkisi
Balıkesir ili Bandırma ilçesi örneği / Leadership styles and organizational justice / Balıkesir province Bandırma districts sample
Yazar: HASAN ARABACI
Danışman: DOÇ. DR. ALİ RIZA TERZİ
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Teftişi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Balıkesir-Bandırma = Balıkesir-Bandırma ; Demokratik liderlik = Democratic leadership ; Eğitim kurumları = Education establishments ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Okul yöneticileri = School administrators ; Örgütsel adalet = Organizational justice

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı; öğretmenlerin algılarına göre, okul müdürlerinin liderlik stilleri ile örgütsel adalet arasındaki ilişkinin incelenmesidir.  Araştırma ilişkisel tarama modelindedir. Araştırma evrenini 2017-2018 öğretim yılında Balıkesir ili Bandırma ilçesindeki resmi ilkokullar, ortaokullar, anadolu liseleri ile mesleki ve teknik anadolu liselerinde görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Analizlerde 504 veri toplama aracı kullanılmıştır. Demografik verilerin toplanması için kişisel bilgi formu, okul müdürlerinin liderlik stillerinin belirlenmesi için, Terzi ve Kurt'un (2005) araştırmalarında kullandıkları "Yönetici Davranışları Anketi"nin Terzi (2012) tarafından yeniden uyarlanması ile oluşturulan "Liderlik Davranışları Ölçeği" ve öğretmenlerin örgütsel adalet algılarının belirlenmesi için Niehoff ve Moorman (1993) tarafından geliştirilip Polat (2007) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Örgütsel Adalet Ölçeği" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizi için SPSS paket programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde, frekans (f), yüzde hesaplamaları, aritmetik ortalama, standart sapma, bağımsız t-Testi, Mann Whitney U-Testi korelasyon analizi ve basit regresyon analizi kullanılmıştır.  Araştırma sonuçlarına göre, ortaokul öğretmenlerinin örgütsel adalet algılarının tüm alt boyutlarda, anadolu lisesi öğretmenlerinin ise sadece dağıtımsal adalet alt boyutunda cinsiyete göre farklılaştığı belirlenmiştir. İlkokul ile mesleki ve teknik anadolu liselerinde görev yapan öğretmenlerin cinsiyetlerine göre örgütsel adalet algılarında anlamlı bir farklılığa rastlanmamıştır. Araştırmada liderlik stillerinden demokratik liderlik stili ile örgütsel adalet alt boyutlarının tümü, (dağıtımsal, işlemsel ve etkileşimsel adalet) arasında orta düzeyde pozitif ilişkilerin varlığı tespit edilmiştir. Otokratik ve serbestlik tanıyan liderlik stilleri ile örgütsel adalet alt boyutlarının tamamı arasında orta düzeyde negatif ilişkilerin varlığı ortaya çıkmıştır. Ayrıca araştırma sonuçlarına göre liderlik stillerinin örgütsel adaletin anlamlı bir yordayıcısı olduğu söylenebilir.

Abstract:
The main objective of this study is to investigate the relationship between leadership styles and organizational justice of school principals, according to teacher's perceptions. The study is designed in relational scanning model. The universe of the research study consists of teachers working in primary schools, secondary schools, Anatolian High Schools and Vocational and Technical Anatolian High School during 2017-2018 education period in Balıkesir city Bandırma Province. 504 data collection tools were used in the analysis. A personal information form was used to collect demographic data. In order to determine the leadership styles of the school principals, 'Leadership Behavor Scale' which was readapted by Terzi (2012) from the scale 'Managers Behaviour Scale' created by Terzi and Kurt (2005) as used. The "Organizational Justice Scale, which was developed by Niehoff and Moorman (1993) and adapted to Turkish by Polat (2007), was used to determine teachers' perceptions of organizational justice. SPSS package program was used for the analysis of the collected data. Frequency (f), percentage calculations, arithmetic mean, standard deviation, independent t-Test, Mann Whitney U-Test, correlation analysis and simple regression analysis were used to analyse the data. According to the results of the research, organizational justice perceptions of middle school teachers differ in all sub-dimensions according to gender. The perceptions of Anatolian High School teachers according to gender differs only in the sub-dimension of distributional justice. There was no significant difference in the perceptions of organizational justice among the teachers working in primary and vocational and technical anatolian High School. In the research, the existence of moderate positive relationships between the democratic leadership style and the organizational justice sub-dimensions (distributional, operational and interactive justice) was determined. The existence of moderately negative relations between the autocratic and laissez-faire leadership styles and the organizational justice sub-dimensions was measured. Moreover, according to the results of the research, it can be said that leadership styles are significant predictors of organizational justice.