Ortaöğretim öğrencilerinin polen alerjisi konusundaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi: Ankara ili örneği
Determining the pollen allergy knowledge levels of secondary school students: A case study in Ankara province
Yazar: ÖZLEM KARAAĞAÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP IŞIK
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Biyoloji Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Alerjenler = Allergens ; Ankara = Ankara ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Ortaöğretim = Secondary education ; Polen kirliliği = Pollen contamination ; Polenler = Pollen

Özet:
Bu araştırmada, Ankara'daki ortaöğretim öğrencilerinin polen alerjisi konusundaki bilgi düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla, nicel veri toplama aracı olarak "polen alerjisi bilgi anketi", nitel veri toplama aracı olarak ise, "yarı yapılandırılmış görüşme formu" hazırlanmıştır. Polen alerjisi bilgi anketi, Ankara ili merkez ilçelerindeki Anadolu Liselerinin 9, 10, 11 ve 12. sınıflarına devam eden toplam 400 öğrenciye, yarı yapılandırılmış görüşme formu ise toplam 20 öğrenciye uygulanmıştır. Nicel verilerin analizinde IBM Statistics 23.0 programı kullanılarak betimsel istatistik (frekans ve yüzde) ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) hesaplamaları yapılmıştır. Nitel verilerin analizinde ise öğrencilerin verdikleri cevaplar araştırmacı tarafından değerlendirilmiştir. Öğrencilerin polen hakkındaki bilgilerinin genel olarak yeterli olduğu, bununla birlikte polen tanesini çıplak gözle görebilecekleri yönünde yanlış bir bilgiye sahip oldukları belirlenmiştir. Polen hakkındaki bilgilerine ilişkin ise sınıflar arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark bulunmadığı görülmüştür.  Öğrencilerin polen alerjisi ile ilgili olarak; polen alerjisine neden olan bitkiler, saman nezlesinin bazı belirtileri (gözaltında morarma ve burun sırtında çizgi), polenlere atmosferde hangi mevsimlerde rastlanıldığı, kalıtsal faktörlerin polen alerjisinde etkili olduğu, polen alerjisinin teşhisi ve tedavisi, polen alerjisinin çapraz reaksiyon özelliği, küresel ısınmanın polen alerjisini artırıcı bir faktör olduğu ve Ankara atmosferinin bir polen takvimi olduğu hakkında bilgi eksikliklerinin olduğu; aynı zamanda öğrencilerin karahindiba ve kavak bitkilerinin polenlerini ve tohumlarını ayırt etmede zorluk yaşadıkları ve bu bitkiler hakkındaki bilgileri en çok arkadaş, okul, internet ve ailelerinden öğrendikleri tespit edilmiştir. Çalışmada ayrıca, öğrencilerin ülkemizde günlük ve saatlik polen çeşitleri ve konsantrasyonlarının yayın organları aracılığıyla halka duyurulması yönünde görüşlerinin olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the pollen allergy knowledge levels of secondary school students in Ankara. For this purpose, as a quantitative data collection tool, a "questionnaire of pollen allergy knowledge", as a qualitative data collection tool, "semi-structured interview form" was prepared. The questionnaire of pollen allergy knowledge was applied to 400 students who are attending the 9th, 10th, 11th and 12th grades of Anatolian High Schools in the central districts of Ankara, and a semi-structured interview form was applied to 20 students in total. In the analysis of quantitative data, descriptive statistics (frequency and percentage) and one-way analysis of variance (ANOVA) were performed by using IBM Statistics 23.0 program. In the analysis of qualitative data, the student answers were judged by the researcher. It seems that the students generally have sufficient knowledge about pollen. However, it is also determined that they have a wrong knowledge that they can see a pollen grain with the naked eye. It was found out that there was no statistically significant difference between the classes in their knowledge about pollen. In relation to the students' pollen allergy, there is lack of knowledge in the plants causing pollen allergy, some symptoms of hay fever (bruising under the eye and scratch at the back of the nose), in which seasons pollen is in the atmosphere, the effect of the  genetic factors upon pollen allergy, diagnosis and treatment of pollen allergy, cross-reactivity of pollen allergy, and the facts that the global warming is a factor increasing pollen allergy and Ankara atmosphere has its own pollen calendar; at the same time, it is determined that the students had difficulty in distinguishing the pollen and seeds of dandelion and poplar plants, and most of the information about these plants are learned from friends, schools, the Internet and their families. Moreover, in this study, it is also found out that students have opinions about the announcement of daily and hourly pollen varieties and concentrations to the public through the media.