Çölyak hastalığı olan erişkinlerin tedavi öncesi ve sonrası laboratuvar bulgularının retrospektif olarak değerlendirilmesi
Assessment of laboratory findings of adults with celiac disease before and after treatment as A retrospective
Yazar: MERYEM TOKTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ŞAFAK ŞAHİN
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; Hasta güvenliği = Patient safety ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Nötrofil/lenfosit oranı = Neutrophil/lymphocyte ratio ; Ortalama trombosit hacmi = Mean platelet volume ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Tedavi = Treatment ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
Çölyak hastalığı genetik olarak duyarlı kişilerde başlıca buğdaydaki gluten ve arpa, çavdar, yulaf gibi tahıllardaki gluten benzeri diğer tahıl proteinlerine karşı kalıcı intolerans olarak gelişen proksimal ince barsak hastalığıdır. Çölyak hastalığında nutrisyonel tedavi tek kabul gören tedavi yöntemidir. Glutensiz diyete cevap vermeyen ve semptomların relaps olduğu hastalarda üst GIS endoskopisi önerilmektedir.
Bu çalışmada Çölyak hastalarının tedavi öncesinde ve sonrasında hematolojik ve biyokimya parametreleri karşılaştırıldı. Amacımız; glutensiz diyet öncesi ve sonrasında hematolojik ve biyokimya parametrelerini inceleyerek, kolay ulaşılabilen, ucuz ve pratik bir yöntemle, tedavi başarısını gösterebilmekti. Özellikle nötrofil lenfosit oranı ve ortalama trombosit hacmi gibi yeni gündeme gelen inflamasyon belirteçlerinin kullanılabilirliğini araştırmaktı.
Bu çalışmaya Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji ve İç Hastalıkları Kliniğinde Çölyak hastalığı tanısıyla takip edilmekte olan yaşları 18-70 arasında değişen 150 hasta (98 kadın, 52 erkek) dâhil edildi. Glutensiz diyet başlanan hastaların sistemdeki en son laboratuvar sonuçları ve Çölyak antikorları geriye dönük olarak kaydedilip tanı anındaki değerlerle karşılaştırıldı.
Çalışmada Çölyak hastalığı tanısı ile izlenen 250 hasta tarandı. Dosyalarında verilerine ulaşılamayan 100 hasta çalışmadan çıkarıldı. Sonuç olarak 98'i kadın (% 65,3), 52'si erkek (% 34,7) toplam 150 hasta değerlendirilmiştir. Olgularımızda glutensiz diyetten önce bakılan hemoglobin ölçümü, hematokrit değerleri, transferin saturasyonu ve ferritin ölçümü glutensiz diyetten sonra ölçümünde görülen artış istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p< 0.01). Diyetten önce folat ölçümüne göre diyetten sonra folat ölçümünde görülen artış istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p< 0.01).
Bunun haricinde bakılan alanin aminotransferaz, aspartat aminotransferaz, ortalama trombosit hacmi, notrofıl lenfosit oranı vitamin B12, kalsiyum ve albumin değerlerinde diyet öncesi ve sonrası ölçümler istatksel olarak anlamlı bulunmamıştır.

Sonuç olarak Çölyak hastalarının diyete uyumunun takibinde demir parametrelerinin dışında anlamlı bir hemogram ve / veya biyokimya parametresi bulunmamaktadir. Şuan için en anlamlı tedaviye uyum için takip çölyak otoantikorlarıyla olmaktadır. Bu konuda daha büyük hasta gruplarında prospektif çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Celiac disease is a proximal small bowel disease in genetically susceptible individuals that develops as a permanent intolerance to gluten-like wheat and other gluten-like grain proteins in cereals such as barley, rye and oats. Nutritional therapy is the only accepted treatment method in celiac disease. Upper GIS endoscopy is recommended in patients who do not respond to a gluten-free diet and whose symptoms are relapsed.
In this study, hematological and biochemistry parameters were compared before and after treatment in Celiac patients. Our aim was to examine the hematological and biochemistry parameters before and after the gluten-free diet, to demonstrate the success of treatment with an easily accessible, cheap and practical method. We aimed to investigate the usability of new inflammation markers such as neutrophıl lympocyte ratıo and mean platelet volume.
For this study, 150 patients (98 females, 52 males) aged between 18-70 years who were being followed as Celiac disease in Gaziosmanpaşa University Faculty of Medicine Gastroenterology and Internal Diseases Clinic were included. The latest laboratory results in the system and Celiac antibodies were recorded retrospectively and compared with the values at the time of diagnosis.
In the study, 250 patients with a diagnosis of Celiac disease were scanned. 100 patients whose data were not available in their files were excluded from the study. As a result, a total of 150 patients, 98 female (65,3%) and 52 male (34,7%), were evaluated. In our cases, the increase in hemoglobin measurement, hematocrit values, transferrin saturation and ferritin measurement after gluten-free diet was found statistically significant (p <0.01). The increase in folate measurement after diet compared to the folate measurement before diet was statistically significant (p <0.01).
In addition, the measurements of alanine aminotransferase, aspartate aminotransferase, neutrophil lymphocyte ratio, mean platelet volume, vitamin B12, calcium and albumin values before and after diet were not statistically significant. As
a result, there is no significant hemogram and / or biochemistry parameter other than iron parameters in the follow-up of celiac patients' diet. Currently, follow-up isdone with celiac autoantibodies in order to comply with the most meaningful treatment. Prospective studies with in larger patient groups are needed.