Bağlanmanın somatizasyon ve aleksitimi ile ilişkisinde geştalt temas biçimleri ve geştalt temas kurma kapasitesinin rolü
The role of gestalt contact styles and gestalt contact capacity in the relationship of attachment with somatization and alexithymia
Yazar: NİHAL TUTAL ÖZAL
Danışman: PROF. DR. İLHAN YALÇIN
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Bağlanma = Attachment ; Bedenselleştirme = Somatization ; Geştalt temas biçimleri = Gestalt contact styles ; Geştalt temas kurma kapasitesi, = Gestalt contact capacity ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı; bağlanma biçimleri ile somatizasyon ve aleksitimi arasındaki ilişkide Geştalt temas biçimleri ve Geştalt temas kurma kapasitesinin rolünün incelenmesidir. İlişkisel tarama modeline dayalı araştırmanın çalışma grubu; 2020-2021 eğitim öğretim yılında çeşitli üniversitelerde öğrenim görmekte olan 516 öğrenciden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak; Kişisel Bilgi Formu, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri II, araştırma kapsamında geliştirilen Geştalt Temas Kurma Kapasitesi Ölçeği ile Geştalt Temas Biçimleri Ölçeği, Toronto Aleksitimi Ölçeği ve Kısa Semptom Envanteri kullanılmış ve Yapısal Eşitlik Modellemesi ile veriler analiz edilmiştir. Analizler sonucunda; somatizasyon ve aleksitiminin yordanan, bağlanmanın yordayan değişken olarak dâhil olduğu modelde, kaygılı ve kaçınmacı bağlanmanın hem somatizasyon hem de aleksitimiyi pozitif yönde yordadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Bağlanmanın yordayan, somatizasyon ve aleksitiminin yordanan ve Geştalt temas kurma kapasitesi ve Geştalt temas biçimlerinin her birinin ayrı ayrı rolünün incelendiği modellerin tamamında Geştalt temas kurma kapasitesinin somatizasyon ve aleksitimiyi negatif yönde anlamlı düzeyde yordadığı görülmüştür. Bununla birlikte bu modellerde kendini seyretme, saptırma ve içe alma temas biçimlerinin hem somatizasyon hem de aleksitimiyi pozitif yönde anlamlı düzeyde yordadığı sonucuna ulaşılmıştır. Yansıtma aleksitimiyi negatif yönde anlamlı düzeyde yordarken, somatizasyonu yordamamaktadır. İç içe geçme temas biçiminin ise hem somatizasyonu hem de aleksitimiyi anlamlı düzeyde yordamadığı görülmüştür. Modellerin tamamında hem kaygılı bağlanmanın hem de kaçınmacı bağlanmanın Geştalt temas kurma kapasitesini negatif yönde anlamlı düzeyde yordadığı görülmektedir. Bununla birlikte kaygılı bağlanmanın kendini seyretme, içe içe geçme, saptırma, içe alma ve yansıtma temas biçimlerini; kaçınmacı bağlanmanın ise kendini seyretme, içe içe geçme, içe alma ve yansıtma temas biçimlerini pozitif yönde anlamlı düzeyde yordadığı görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to examine the role of Gestalt contact styles and Gestalt contact capacity in the relationship between attachment styles and somatization and alexithymia. The study group of the research, which is based on the correlational model, consists of 516 students studying at various universities in the 2020-2021 academic year. Data were collected through Personal Information Form, Experiences in Close Relationships Inventory II, Gestalt Contact Capacity Scale and Gestalt Contact Styles Scale, both of which were developed as part of the current study, Toronto Alexithymia Scale and Brief Symptom Inventory. Structural Equation Modeling was utilized in the analysis of the data. As a result of the analysis; in the model in which somatization and alexithymia were outcome variables and attachment was included as the predictor variable, it was found that anxious and avoidant attachment positively predicted both somatization and alexithymia. In all models in which attachment was the predictor variable, somatization and alexithymia were outcomes, and the role of Gestalt contact capacity and each Gestalt contact style was examined separately, it was found that Gestalt contact capacity predicted somatization and alexithymia negatively. On the other hand, in these models, self-monitoring, deflection and introjection contact styles predicted both somatization and alexithymia in a positive and significant way. While reflection significantly predicted alexithymia in the negative direction, it did not predict somatization. It was also found that confluence did not significantly predict either somatization or alexithymia. In all models, both anxious attachment and avoidant attachment were found to predict Gestalt contact capacity negatively and significantly. On the other hand, anxious attachment predicted self-monitoring, confluence, deflection, introjection and projection contact styles and avoidant attachment predicted self-monitoring, confluence, introjection and reflection contact styles in a positive and significant way.