Sıçan karaciğerinde doksorubisin kaynaklı oksidatif strese karşı eskuletin etkinliğinin incelenmesi
Investigation of esculetin efficacy against doxorubicin-induced oxidative stress in rat liver
Yazar: ZEYNEP KÖROĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİKE KARAMAN
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Biyokimya ve Genetik Ana Bilim Dalı / Genetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology ; Genetik = Genetics

Özet:
Amaç: Bu tez çalışmasının amacı, karaciğer hasarına neden olan Doksorubisin (DOX) kaynaklı oksidatif stresin yan etkilerini azaltmaya yönelik bitkilerde doğal olarak bulunan eskuletinin antioksidan sistemler üzerinden iyileştirici potansiyelinin var olup olmadığını araştırmaktır.
Yöntem: Sıçanlar, iki hafta boyunca kümülatif olarak DOX uygulanan, her gün iki farklı dozda eskuletin uygulanan (50 ve 100 mg/kg) ve DOX ile birlikte eskuletin uygulanan (DOX+E50 ve DOX+E100) toplam altı gruba ayrıldı.  Uygulamalar sonrasında karaciğer dokularında antioksidan sistem bileşenlerinin ekspresyon seviyeleri real time PCR ile araştırıldı. Ayrıca antioksidan sistem bileşenlerinin aktiviteleri ile oksidatif stres belirteçlerinin miktarları tespit edildi. 
Bulgular: DOX'un antioksidan sistem bileşenlerinden süperoksit dismutaz (SOD) ve glutatyon peroksidaz (GPx) enzimlerinin aktivitelerinde ve katalaz (CAT) enziminin hem aktivitesinde hem de mRNA seviyesinde azaltıcı etkisi olduğu gözlenmiştir. Ayrıca DOX uygulaması sıçan karaciğer dokularında malondialdehit (MDA) seviyesinde artışa ve glutatyon (GSH) seviyesinde azalmaya neden olmuştur. Öte yandan eskuletin uygulaması SOD ve GPx enzim aktivitelerini artırmıştır. DOX ile birlikte eskuletin uygulamasının ise doza bağlı olarak DOX muamelesi sonucu gözlenen değişimleri kontrol grubunun değerlerine yaklaştırdığı bulunmuştur.
Sonuç: Elde edilen sonuçlar, DOX ile birlikte farklı dozlarda eskuletin uygulanmasının DOX'un sebep olduğu oksidatif stres üzerine iyileştirici etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Dolayısıyla eskuletinin DOX kaynaklı karaciğer toksisitesinin hafifletilmesinde ve önlenmesinde bir rolü olabileceği düşünülmektedir

Abstract:
Purpose: The aim of this thesis study was to investigate whether esculetin, which is naturally found in plants, has amelioration potential through antioxidant systems to reduce the side effects of Doxorubicin (DOX)-induced oxidative stress that causes liver damage. 
Method: The rats were divided into six groups, which were cumulatively administered DOX, two different doses of esculetin (50 and 100 mg/kg) and DOX combined with esculetin (DOX+E50 and DOX+E100) for two weeks.  After the treatments, the expression levels of antioxidant system components in liver tissues were investigated by real time PCR. In addition, the activities of antioxidant system components and the amounts of oxidative stress markers were determined.
Findings: It was observed that DOX had a decreasing effect on the activities of superoxide dismutase (SOD) and glutathione peroxidase (GPx) enzymes and both the activity and mRNA level of catalase (CAT) enzyme. In addition, DOX administration caused an increase in malondialdehyde (MDA) level and a decrease in glutathione (GSH) level in rat liver tissues. On the other hand, esculetin administration increased SOD and GPx enzyme activities. It was found that the dose-dependent changes observed as a result of DOX treatment approached the values of the control group.
Results: he results showed that different doses of esculetin administered with DOX had ameliorative effects on DOX-induced oxidative stress. Therefore, it is thought that esculetin may have a role in the alleviation and prevention of DOX-induced liver toxicity.