Göç eden geleneksel toplumlarda manevi danışmanlık: Ahıskalı Türkler örneği
Spiritual counselling in traditional immigrant communities: The case of the Ahiska Turks
Yazar: NİLÜFER MUTLU
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP DÖRTOK ABACI
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History
Dizin: Ahıska Türkleri = Ahıska Turks

Özet:
Dünya genelinde yaşanan nüfus artışı, ekonomik, siyasi ve toplumsal kırılmalar, bilimin ile teknolojinin hızla gelişmesi insanları aynı anda birçok problemle yüzleştirmektedir ki bunlar arasında yoğun iç ve dış göçler başlı başına bir sorun teşkil etmektedir. Yaşam şartları ve çevresel zorluklarla başa çıkmak, acılarını hafifletmek veya yaşadıklarını anlamlandırmak için göçmenler farklı yollara başvurmuşlardır. Bu çözümlerden biri, psikoloji ile dini inanç ve ibadetlerin bir arada uygulandığı manevi danışmanlıktır. Manevi danışmanlık, uzmanlar tarafından danışanların stres veya kaygıyla başa çıkmalarını destekleme, yaşam şartları ve zorlukların yol açtığı çaresizlik, umutsuzluk gibi durumlarda rehberlik biçimidir. 
Türkiye'de Ahıskalı Türkler üzerine birçok çalışma olmasına rağmen zorunlu göç yaşamış bu geleneksel topluma yönelik dini-manevi danışmanlık boyutuyla ilgili araştırma yapılmamıştır. Bu çalışmanın amacı, geçmişten günümüze zorunlu göçler yaşamış Ahıskalı Türklerin göç süreci ve sonrasında hangi manevi danışmanlık yöntemlerinden faydalandıklarını ortaya koymak, sahip oldukları manevi değerlerin tespit etmek, topluma nasıl yansıdığını ve doğurduğu sonuçları incelenmektir. Etnik azınlık bilinci, milli kimlik ve aidiyet sorunu, vatan, vatansızlık, sahipsizlik gibi olguların manevi danışmanlık bağlamında araştırılması ve bu kavramların Ahıskalı Türkler örneğinde analiz edilmesi hedeflenmiştir.
Çalışmamızda Ahıskalı Türkler arasında yapılan saha araştırmasından elde ettiğimiz somut veriler, ayrıca diğer birincil (anılar, sosyoloji araştırmaları, basın haberleri) kaynaklardan aldığımız materyal değerlendirilmiştir. Araştırma verileri, yarı yapılandırılmış mülakat yöntemi ve sözlü tarih çalışmasıyla elde edilmiştir. Hazırlanan sorular, Bursa ilinin farklı semtlerinde ikamet eden Ahıskalı Türklere yöneltilmiştir. Elde edilen nitel veriler, MAXQDA 2020 programında betimsel ve içerik analiziyle gerçekleştirilmiştir. Vardığımız sonuçlar Ahıskalı Türklere yönelik manevi danışmanlık odaklı pratik uygulamaların kapsamını ve gerekliliğini ortaya koymuştur.

Abstract:
Population growth, economic, political and social upheavals, and the rapid development of science and technology across the globe confront people with many problems at the same time, among which intensive internal and external migration constitutes a problem in itself. To cope with the living conditions and environmental challenges, to alleviate their suffering or to make sense of their experiences, migrants have resorted to different means. One of these solutions is spiritual counseling, which which combines psychology and religious beliefs and worship. Spiritual counseling is a form of guidance experts provide to support clients in coping with stress or anxiety and in situations such as helplessness and hopelessness caused by living conditions and difficulties. 
Although there are many studies on Ahiska Turks in Turkey, no study has been conducted on the dimension of religious-spiritual counseling for a traditional community that has experienced forced migration. The fact that Although there are many studies on Ahiska Turks in Turkey, no research has been conducted on the religious-spiritual counseling dimension for this traditional society that experienced forced migration. The aim of this study is to reveal which spiritual counseling methods the Ahiska Turks, who have experienced forced migration from past to present, benefited from during and after the migration process, to determine the spiritual values they have, and to examine how they are reflected in society and their consequences.It is aimed to investigate phenomena such as ethnic minority consciousness, national identity and belonging problem, homeland, statelessness, and unclaimed ness in the context of spiritual counseling and to analyze these concepts in the case of Ahiska Turks.
Our study evaluated the factual data we obtained from the field research conducted among Ahiska Turks and the material we received from other primary sources (memoirs, sociological research, and press reports).
Research data was obtained through semi-structured interview method and oral history study. The prepared questions were directed to Ahiska Turks residing in different districts of Bursa. The qualitative data obtained in the research were analyzed by descriptive and content analysis in MAXQDA 2020 program. Our results revealed the necessity of practical applications focused on spiritual counseling for Ahiska Turks.