Bağımlılık tedavisinde bitki aktiflerinin hesaplamalı kimya yöntemleri ile incelenmesi
İnvestigation of plant actives in addiction treatment with computational chemistry methods
Yazar: SAMİRA YUSİFOVA
Danışman: DOÇ. DR. VİLDAN ENİSOĞLU ATALAY
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı / Nörobilim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Beslenme = Nutrition ; Genler = Genes ; Kuşburnu = Rose hip ; Rosa canina = Rosa canina ; Tedavi = Treatment ; Yeme bağımlılığı = Food addiction

Özet:
Bağımlılık, suistimal edilen maddelerin beraberinde alkol kullanımı ile de gelişen, aynı
zamanda gıdanın hedonik ve tekrarlanan tüketiminde de benzer beyin mekanizmalarının
izlendiği bir tür bozukluktur. Bağımlılık oluşumundan sonra kullanılan nesnenin
kesilmesi ile ortaya çıkan yoksunluğun giderilmesi sebebiyle devamlık sağladığı
düşünülmektedir.
Bağımlılık yapıcı madde, beynimizin ödül sisteminde esas rolü olan nukleus akumbensi
uyarır. Bağımlı kişilerde bu ödül bölgesindeki dopaminin hızlı ve yüksek miktarda
salınması ile bağımlılığın pekiştirilği saptanmıştır.
Bilimsel çalışmalarda bilinen tüm bağımlılık yapan maddelerin beyin üzerindeki etkileri,
sinir hücrelerinin ürettiği nörotransmitterlerin değiştirilmesi sonucu olduğu
düşünülmektedir. Moleküler düzeydeki bu gibi değişimler, maddenin etkisi ile ortaya
çıkmanın yanısıra, maddelerin ani olarak azaltılması veya kesilmesi ile de ortaya çıkan
yoksunluk bulgularında da kendini ortaya koymaktadır. Bağımlılığın, madde kullanımı,
alkol, tütün, internet, gıda bağımlılığı gibi birçok yüzü bulunmaktadır.
Bu çalışmada Rosa spp bitkisinin meyvesinden(Rosa canina) edilen fruktoz, askorbik asit,
sitrik asit, glikoz, izokersitrin, malik asit, kuersetin, riboflavin, sakkaroz ve tilirozit gibi
aktiflerin MAPK3 geni üzerindeki inhibisyon etkisi hesaplanmış ve kenetlenme
çalışmaları ile incelenmiştir. Bu tez çalışmasında bahsedilen etken maddelerin MAPK3
inhibisyon etkilerinin incelenmesiyle, moleküllerin bağımlılık tedavisi açısından
destekleyici tedavi olarak değerlendirilebilirliyi tartışılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Bağımlılık, Gıda Bağımlılığı, MAPK3 geni, Moleküler
Kenetlenme

Abstract:
Addiction is a type of disorder that devalops with the use of alcohol along with abused
substance and also addiction is a type of disorder that develops with the use of alcohol
along with abused substances and in which similar brain mechanisms are observed in
hedonic and repeated intake of food. İt is though that, it provides continuity due to the
elimination of the deprivation which occurs after cessation of substance after the
formation of addiction. Using of substance stimulate the NAc, which has a role in the
reward system of the brain. In addicted people, it has been determined that addiction is
reinforced by the rapid and high amount of dophamine release in this reard region.
Scientific studies suggests that the effect of all known addictive substance on the brain
are the result of changed neurotransmitters produced by neurons. This kind of cahnges at
the molecular level are manifested nor only in the effect of the substance but also in the
withdrawal symtoms that occur with the sudden reduction and discontinuation of the
substance. There are several kind of adicttion such substance use, alcohol, tobacco,
internet and food addiction.
Just as substance addict has a stong craving for substance, similarly people with addiction
symptoms to eating have an irresistable urge to consume. Regardless of the type and
object of addiction (food or substance), the chemical changes are paralel to each other in
the barain.
In this study, the inhibition effects of actives such as fructose, ascorbic acid, citric acid,
glucose, isocercitrin, malic acid, quercetin, riboflavin, sucrose and tilyroside obtained
from the fruit of the plant called rose spp in Latin on the MAPK3 gene were calculated
and analyse by computational chemistry methods. By examining the MAPK3 inhibition
effects of the active substances, it is aimed to reveal the molecules for use as a supportive
therapy element in the treatment of addiction.
Keywords: Addiction, Food Addiction, MAPK3 gene, Rosa spp, Molecular Docking.