Birinci basamakta STOP-bang skoru kullanılarak obstrüktif uyku apne sendromu taraması
Screening obstructive sleep apnea syndrome by using STOP-bang score in primary care
Yazar: ASENA COŞGUN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE PALANDUZ
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Polisomnografi = Polysomnography ; Toplum sağlık merkezleri = Community health centers ; Uyku = Sleep ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders

Özet:
Amaçlar: Bu araştırma ile birinci basamak sağlık kuruluşu olan aile sağlığı merkezlerinde obstrüktif uyku apne sendromu(OUAS) taraması yaparak yüksek riskli hastaları belirlemeyi ve seçilen olguları polisomnografi ile kesin tanı için yönlendirmek hedeflenmiştir. OUAS taramasını, bu amaçla kullanılan anketler arasında güvenilirliği en yüksek olan STOP-Bang anket skorlama yöntemi ile uygulamak palanlanmıştır. Bu araştırma sonunda beklenen yararlar, OUAS ile ilgili olarak bireylerde farkındalık yaratmak ve riskli hastaların belirlenmesidir.

Gereç ve yöntemler: Araştırmamızın tipi kesitsel belirleyici araştırmadır. 18-65 yaş arası, aile sağlığı merkezlerinin bekleme salonlarında muayene için bekleyen gönüllü hastalara araştırmacı birebir soruları sorup ölçümleri yaparak doldurmuştur. Sayısal verilerin gösteriminde ortalama ve standart sapma, kategorik verilerin sunumunda ise sıklık ve oran kullanılmıştır. 

Bulgular: STOP-Bang anketinin toplam skorunun OUAS açısından riskli grup olan 3 ve 3'ten fazla olduğu grup %38,3'ü oluşturmaktadır. Anket skoru 7-8 olan kişilerin tamamında (%100) horlama, yorgunluk, apne olduğu ve boyun çevrelerinin 40 cm'in üzerinde olduğu dikkati çekmiştir.

Sonuç: Bu çalışmada kullanımı kolay ve pratik, duyarlılığı ve özgüllüğü yüksek olan STOP-Bang anketi kullanılmıştır. Ankette OUAS açısından riskli bulunan hastalar kesin tanı için uyku laboratuvarlarına PSG için yönlendirilmelidir. Sonuç olarak birinci basamakta OUAS taramasında STOP-Bang anketinin kullanılması uygun ve pratik bulunmuştur.

Abstract:
Objectives: In this study, it was aimed to determine high risk patients by performing OSAS scan in family health centers which are primary health care institutions and to direct selected cases to diagnosis by polysomnography. It was stated that the OSAS scan was applied with the STOP-Bang questionnaire, which has the highest reliability among the surveys used for this purpose. The expected benefits at the end of this research are to raise awareness of individuals in relation to OSAS and to identify risky patients.

Materials and methods: The type of research is a cross-sectional determinant research. The researcher asked the questions to the volunteer patients who were waiting for the examination in the waiting rooms of the family health centers between the ages of 18-65, and completed the measurements by making the measurements. The mean and standard deviation were used in the presentation of numerical data and the frequency and the ratio were used in the presentation of categorical data.

Findings: The total score of the STOP-Bang questionnaire is 38.3%, which is higher than 3 and 3 risky groups in terms of OSAS. All of the participants with a score of 7-8 (100%) were noted to have snoring, fatigue, apnea and neck circumference of over 40 cm.

Conclusion: In this study, STOP-Bang questionnaire was used which is easy to use and practical, sensitive and specific. Patients at risk for OSAS in the questionnaire should be directed to PSG for sleep diagnostics for definite diagnosis. As a result, the STOP-Bang questionnaire was found to be appropriate and practical in the first stage of OSAS screening.