Disleksili çocuklarda Dinamik Yürüme İndeksi' nin Türkçe geçerlilik ve güvenirliliğinin araştırılması
Investigation of Turkish validity and reliability of Dynamic Gait İndex in children with dyslexia
Yazar: ESİN TOPAL
Danışman: PROF. NAİME EVRİM KARADAĞ SAYGI
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Nörolojik Fizyoterapi-Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Denge = Equilibrium ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Postural denge = Postural balance ; Teşhis testleri = Diagnostic tests ; Türkçe uyarlama = Turkish adaptation ; Yürüme analizi = Gait analysis

Özet:
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 8-14 yaş arasında, Çocuk Psikiyatrisi tarafından disleksi tanısı almış, WISC-R (Wechsler Bireysel Zeka Testi) sonucu IQ >85 olan, verilen komutları anlayabilen ve denge/postüral instabilite problemi açısından Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı Pediatrik Rehabilitasyon Polikliniği'ne yönlendirilmiş 30 hasta ve yaşları eşleştirilmiş 30 sağlıklı kontrol dahil edildi. Nöromüsküler hastalığı, iskelet anomalisi olan, bilinen görme veya işitme problemi olan hastalar çalışma dışı bırakıldı. DYİ'nin kılavuzlara uygun şekilde çeviri, geri çeviri ve Türkçe'ye uyarlanması yapıldı, Türkçe versiyon konusunda uzlaşı sağlandı. Yürüme ve dengenin değerlendirilmesinde DYİ, ZKYT (Zamanlı Kalk ve Yürü Testi) ve FUT (Fonksiyonel Uzanma Testi) ölçekleri kullanıldı. Disleksili hasta grubunda değerlendirmeler aynı gün içerisinde iki farklı değerlendirici tarafından ve 7 gün arayla toplam iki kez olacak şekilde gerçekleştirildi. 
Bulgular: Demografik veriler açısından hasta ve kontrol grupları arasında anlamlı farklılık yoktu. Yapılan değerlendirmelerde disleksili çocuklarda DYİ'nin test-tekrar test (ICC=0,854 GA (0,289 – 0,951)) ve değerlendiriciler arası (ICC= 0,838 GA (0,461 – 0,953)) güvenilirlikleri iyi bulundu. Disleksi ve kontrol grupları karşılaştırıldığında DYİ (22,48±1,45; 23,67±0,66; p<0,001) ve ZKYT (7,69±1,23; 7,03±1,03; p=0,035) sonuçlarında kontrol grubu lehine anlamlı farklılık saptandı. FUT skorlarında iki grup arasında anlamlı farklılık saptanmadı (p=0,438). Yapılan korelasyon analizinde disleksili hastalarda DYİ ile ZKYT arasında anlamlı bir ilişki saptanmazken (p=0,361, rs=-0,273), FUT ile arasında düşük bir ilişki (p=0,055, rs=0,361) gözlendi.
Sonuç: Disleksili çocukların yürüyüş esnasında dinamik dengeleri sağlıklı yaşıtlarına göre olumsuz etkilenmiştir. Denge probleminin değerlendirmesinde DYİ değerlendiriciler arası ve test-tekrar test ölçümlerinde güvenilir saptanmıştır. Buna karşın ölçeğin disleksili hasta popülasyonunda dengenin değerlendirilmesinde geçerli bir yöntem olmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar sözcükler: Disleksi, Dinamik Yürüme İndeksi, Geçerlilik ve Güvenilirlik, Yürüme, Denge

Abstract:
Materials and Methods: The study included between 8-14 years who were diagnosed with dyslexia by the Children's Psychiatry, who had a WISC-R (Wechsler Individual Intelligence Test) result of IQ> 85 and who were able to understand the commands given and 30 patients who were referred to the Physical Medicine and Rehabilitation Department Pediatric Rehabilitation Outpatient Clinic and 30 healthy controls. Patients with neuromuscular disease, skeletal anomaly, known vision or hearing problems were excluded from the study. In accordance with the guidelines, translation, re-translation and adaptation of Turkish were done and Turkish version was agreed. DYI, ZKYT (Timed Up and Walk Test) and FUT (Functional Reach Test) scales were used in the evaluation of gait and balance. In the group of patients with dyslexia, evaluations were performed by two different evaluators on the same day and performed two times with 7 days intervals.
Results: There was no significant difference between the patient and control groups in terms of demographic data. In the evaluations performed, the reliability of DYI in children with dyslexia test- retest (ICC = 0,854 GA (0,289 - 0,951)) and inter-rater (ICC = 0,838 GA (0,461 - 0,953)) was found to be good. When dyslexia and control groups were compared, DYI (22,48 ± 1,45; 23,67 ± 0,66; p <0,001) and ZKYT (7,69 ± 1,23; 7,03 ± 1,03; p = 0,035) results showed a significant difference in favor of control group. There was no significant difference in FUT scores between two groups (p = 0.438). In the correlation analysis, there was no significant relationship between DYI and ZKYT in dyslexic patients (p = 0.361, rs = -0.273), but a low correlation with FUT (p = 0.055, rs = 0.361) was observed.
Conclusion: The dynamic balances  to during the gait of children with dyslexia were negatively affected by their healthy peers. In the evaluation of the balance problem, DYI was found to be reliable in inter-rater and test-retest measurements. However, it was found that the scale was not a valid method in the evaluation of the balance in the dyslexic patient population.

Key words: Dyslexia, Dynamic Gait Index, Validity and Reliability, Gait, Balance