VIII-X yüzyıllar arası Abbasiler'de ticaret
Trade in Abbasids between VIII-X century
Yazar: TUNCER ARI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEVLÜT KOYUNCU
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Tarih = History
Dizin: Abbasiler = Abbasids ; Abbasiler Dönemi = Abbasid Periods ; Orta Çağ = Middle Ages ; Tarih = History ; Ticaret = Trade ; İslam tarihi = Islamic history

Özet:
Anahtar Sözcükler: İslâm Tarihi, Abbasiler, Ortaçağ Ticareti, Ortadoğu, Ortaçağ, Abbasiler Ortaçağ İslâm dünyasında çok önemli bir rol oynamıştır. VIII. ve X. yüzyıllar arasında, son derece gelişmiş bir medeniyet meydana getiren Abbasiler' in başarısı, onların devlet yönetiminde ve iktisadî hayatta izledikleri son derece gerçekçi ve akılcı politikalara dayanmaktadır. Bu çalışmada, Abbasiler' in meydana getirdiği bu gelişmiş medeniyetin iktisadî yanını ortaya koymaya çalıştık. Doğal olarak Ortaçağ İslâm dünyasında Abbasi Devleti, hem sahip olduğu sınırlan, hem de hâkimiyetini sürdürdüğü süre itibari ile Ortaçağda önemli bir yer tutmaktadır. Bu nedenle Abbasi ticaretinin asıl gelişim safhası olan VIII. yy.' m ilk yarısından X. yy.' m basma kadar geçen süreyi kendimize araştırma konusu olarak ele aldık. Bu dönemde, devlet sınırları, bugünkü şekliyle bilinenin aksine büyük ölçüde geçirgenlik göstermekteydi. Yine bununla birlikte Abbasi Devleti'nin sınırlan bu dönem içerisinde büyük değişimler göstermektedir. Bu nedenden dolayı katı bir şekilde Abbasi sınırlan içerisindeki ticareti incelemekten kaçınarak, Abbasiler' in etki sahası altında bulunan bölgelerin de ticaret hayatını araştırmamız içerisine dâhil ettik. Bu çalışmada, Abbasi ticaretini iki bölümde ele aldık. Araştırmamızın birinci bölümünde, " VHL ve X. Yüzyıllar Arası Abbasiler' de Ticaret" başlığı altında ilk olarak, "ticaret" kelimesinin anlamını vermeye çalıştık. Bunun akabinde Abbasi Devleti sınırlan içerisinde yaygın olarak inanılan İslâm dininin ticarete bakış açısını ele aldık. Diğer yandan bu konunun devamı olarak Abbasiler dönemine kadar İslâm dünyasında ticaretin gerçekleştirmiş olduğu gelişmeyi açıklamaya çalıştık. Araştırmamızın ikinci bölümünde, Abbasi şehirlerinde kurulan çeşitli çarşı ve pazarlann özelliklerini açıkladıktan sonra, bu çarşılarda ticareti yapılan mallan ele aldık. Son olarak ticarî mallann taşındığı yollan, kara yollan ve deniz yollan olarak iki kısımda inceledik. Üçüncü bölümde ise Abbasîler' de ekonomik yapı başlığı altında Abbasi Devleti'nin iktisadî ve malî yapısını, bankacılık faaliyetlerini, para ve ticaretin sosyal hayat üzerindeki etkilerini açıklamaya çalıştık. Araştırmamızın sonuç kısmında ise, Abbasiler dönemi ticaret hayatının genel görünümü değerlendirilmiştir. IV

Abstract:
Keywords: Islamic History, Abbasids, Medieval Trade, Middle East,, Middle Ages The Abbasids bad a very important role in the Medieval Islamic World. Between Vlllth. and Xth, the success of the Abbasids, which brought about a remarkably developed civilization, was depending on extremely realistic and rational policies they pursued in governmental administration and economical life. In this study, we tried to bring up the economical side of this developed civilization created by the Abbasids. Naturally, in the Medieval Islamic World the Abbasids had a great importance in respect to both its frontiers and the period it carried on its rule. For this reason, as a research issue, we studied the period of main development phase of the Abbasids trade extending from the first half of the 8th century to the beginning of the 9th century. In this period, state frontiers were largely permeable contrary to the way known today. Nevertheless, the frontiers of the Abbasids showed great changes throughout this period. Because of this reason, in this study, avoiding to research strictly the trade within the Abbasid frontiers, we also include the commercial life of the regions that were under the influence of the Abbasids. In this study, we researched the Abbasids' trade in two chapters. In the first chapter, we initially tried to explain the meaning of the 'trade' concept under the title of 'the Abbasids' trade between the 8th century and the 9th century'. In the following, we studied the viewpoint of Islam, widely believed in the Abbasid Dynasty's frontiers, on trade. On the other hand, in the following of this issue we tried to explain the development carried by trade in Islamic World until the period of the Abbasid Dynasty. In the second part of our study, after explaining the features of various open markets and bazaars set up in the Abbasid cities, we studied goods exchanging in trade. On the other hand, in the following of this issue we tried to explain the development carried by trade in Islamic World until the period of the Abbasid Dynasty. In the second part of our study, after explaining the features of various open markets and bazaars set up in Abbasid' s cities, we studied goods exchanging in trade. In the third section, I tried to explain Abbasi Government's economical and financial structure, banking and affects of money and trade in social life which is entitled "Economic structure of Abbasi government". Finally, we studied the roads of transportation of goods by sea and land in two parts. In conclusion, we evaluated the general view of commercial life in the Abbasid' s period. V