Alzheimer hastalığında sosyal kognitif becerilerin dinlenim durumu bağlantısallığı ile ilişkisinin incelenmesi
The relationship between social cognitive abilities and resting state connectivity among the patients with alzheimer's disease
Yazar: ELİF YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM HAKAN GÜRVİT
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı / İleri Nörolojik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Alzheimer hastalığı = Alzheimer disease ; Biliş = Cognition ; Biliş bozuklukları = Cognition disorders ; Demans = Dementia ; Dinlenme = Rest ; Karar verme = Decision making ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Sosyal beceri = Social skill ; Zihin kuramı = Theory of mind

Özet:
Zihin kuramı, empati, karar verme ve ahlaki yargılama alanlarını içeren sosyal kognitif işlevlerin Alzheimer Hastalığında (AH) bozulduğu öne sürülmektedir; fakat bu bozulmaların nöral alt yapısı bilinmemektedir. Bu amaçla, AH sürekliliği içinde yer alan AH tipi demans (ATD), Hafif Kognitif Bozukluk (HKB) ve klinik belirtisi olmayan fakat sübjektif kognitif şikayeti olan Sübjektif Kognitif Bozukluk (SKB) gruplarında sosyal kognitif işlevlerin ve bu işlevlerin dinlenim durumu bağlantısallığı ile olan ilişkisinin incelenmesi hedeflenmiştir.
Çalışmaya 50- 80 yaşları arasındaki 17 ATD tanılı, 31 HKB tanılı ve 32 SKB tanılı hasta alınmıştır. Tüm katılımcılara nörokognisyonu ve sosyal kognisyonu değerlendiren test ve görevler uygulanmıştır. Dinlenim durumu bağlantısallığının incelenmesi için, tüm katılımcıların fonksiyonel manyetik rezonans görüntülemeleri yapılmış ve bağımsız bileşen analizi sonuçlarına göre dinlenim durumu şebekeleri belirlenmiştir.
Sonuçlar, afektif zihin kuramı ve karar verme alanlarının hem HKB hem de ATD gruplarında bozulduğu ve bu bozulmaların Olağan Durum Şebekesi ve Yürütücü Kontrol Şebekesi'ndeki azalmış bağlantısallıkla ilişkili olduğu bulunmuştur. Öte yandan, empati ve ahlaki yargılamanın AH sürekliliği içinde korunmuş olduğu ve bu işlevlerin bağlantısallıkla ilişkili olmadığı saptanmıştır.
Sonuçlar ışığında, hastalığın prodromal evresinden itibaren afektif zihin kuramı ve karar verme alanlarında bozulmalar görülebileceği ve bu bozulmaların AH ile ilişkili olarak farklılaşan dinlenim durumu bağlantısallığının davranışsal bir yansıması olabileceği düşünülebilir.

Abstract:
It has been suggested that social cognitive abilities including the Theory of Mind, empathy, decision making and moral judgment are impaired in Alzheimer's disease (AD). However the neural bases of these social cognitive impairments remains unknown. For this purpose, we aimed to investigate social cognitive functions among the AD continuum which consists AD type dementia (ATD), Mild Cognitive Impairment (MCI) and Subjective Cognitive Decline (SCD). In addition to this, we aimed to determine the relation of social cognitive functions with resting state connectivity
We recruited 17 patients with ATD, 31 patients with MCI and 32 patients with SCD whose ages ranges in between 50 – 80. All patients were underwent tests and tasks assessing neuro-cognition and social cognition. To investigate resting state connectivity, functional magnetic resonance imaging was performed and resting state networks were obtained by using independent component analysis.
Our results showed that both MCI and ATD groups were impaired on the tests of the domains of affective Theory of Mind and decision making. These impairments were found related to decreased connectivity of Default Mode Network and Executive Control Network. On the contrary, our results indicated a preserved performance in the domains of empathy and moral judgment which were not correlated any resting state networks.
Our results suggested that affective Theory of Mind and decision making abilities could be impaired as of prodromal stage of AD and these impairments could be a behavioral reflection of AD related resting state connectivity alterations.