Öğretmen adaylarının mobil teknoloji destekli eğitsel uygulamalara yönelik kabul ve kullanım davranışlarının incelenmesi
An examination of pre-service teachers' acceptance and use behaviors towards mobile-technology-supported instructional practices
Yazar: HAKAN İSLAMOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. IŞIL KABAKÇI YURDAKUL ; DOÇ. DR. ÖMER FARUK URSAVAŞ
Anadolu Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Bilgisayar destekli eğitim = Computer assisted education ; Bilişim teknolojisi = Information technology ; Mobil tabanlı eğitim = Mobile based education ; Mobil teknoloji = Mobile technology ; Mobil öğrenme = Mobile learning ; Teknoloji kabul ve kullanım modeli = Acceptance and use of technology model ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı öğretmen adaylarının mobil teknoloji destekli eğitsel uygulamalara yönelik kabul ve kullanımlarını incelemektir. İlişkisel araştırma yaklaşımının kullanıldığı çalışmanın katılımcılarını 2018- 2019 akademik yılında temel bilişim teknolojileri dersini alan 308 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırma amacı doğrultusunda, mobil teknolojilerle desteklenmiş bir öğrenme ortamı oluşturulmuş ve öğretmen adaylarının mobil teknolojilere yönelik algıları Teknoloji Kabul Modeli ile Birleştirilmiş Teknoloji Kabul ve Kullanım Kuramına dayanan bir veri toplama aracı ile incelenmiştir. Araştırma bulguları öğretmen adaylarının mobil teknolojileri ağırlıklı olarak eğlence amacıyla kullanmakla birlikte öğrenme amaçlı kullanımlarına da yer verdiklerine işaret etmektedir. Davranışsal niyet üzerinde algılanan kullanım kolaylığı ve sosyal etki faktörlerinin doğrudan, öz yeterlik faktörünün ise dolaylı etkileri olduğu tespit edilmiştir. Kullanıma yönelik tutumun ise algılanan kullanışlılık ve kullanım kolaylığı tarafından doğrudan, algılanan kullanım kolaylığı ve öz yeterlik tarafından dolaylı olarak belirlendiği bulunmuştur. Algılanan kullanışlılığın doğrudan belirleyicisinin algılanan kullanım kolaylığı olduğu ve öz yeterlik tarafından dolaylı olarak belirlendiği görülmüştür. Algılanan kullanım kolaylığı ise öz yeterlik tarafından belirlenmektedir. Geliştirilen modelin cinsiyet ve bölüm puan türü bakımından yapısal değişmezliğe sahiptir. Model ile davranışsal niyete ait varyansın %28.1 açıklanabildiği ve farklı gruplarda açıklanan varyansın %18.1 ile %60.6 arasında değiştiği tespit edilmiştir. Bulgular ışığında uygulama ve araştırmaya yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study was to investigate pre-service teachers' acceptance and use of mobile-technology-supported instructional practices. The study employed a correlational research approach, and the participants were 308 pre-service teachers who have taken an introductory information technology course in the 2018-2019 academic year. In the study, a mobile-supported learning environment was designed. Pre-service teachers' perceptions towards mobile technologies were examined employing a data collection tool based upon the Technology Acceptance Model and the Unified Theory of Acceptance and Use of Technology. The findings indicated that pre-service teachers used technology predominantly for entertainment while they were also engaged in learning-related activities. Perceived ease of use and social influence had direct effects on behavioral intention whereas self-efficacy had indirect effects on behavioral intention. Moreover, attitude towards use was determined directly by perceived usefulness and ease of use, and indirectly by perceived ease of use and self-efficacy. The only direct determinant of perceived usefulness was perceived ease of use and its indirect determinant was self-efficacy. Lastly, self-efficacy had a direct effect on perceived ease of use. The model has shown structural invariance in terms of gender and academic discipline. The final model could explain 28.1% of the variance in behavioral intention for the entire sample. Depending on the subgroup, the explained variance ranged from 18.1% to 60.6%. In light of the findings, implications for practice and recommendations for future research were provided.