Kayseri Melikgazi ilçesindeki annelerin ek besinler konusunda davranışları
Complementary feeding practices of mothers in Melikgazi country of Kayseri province
Yazar: AYSER DÖNER
Danışman: PROF. DR. MUALLA AYKUT
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Anneler = Mothers ; Bebek beslenmesi = Infant nutrition ; Bebekler = Infant ; Beslenme = Nutrition ; Kayseri-Melikgazi = Kayseri-Melikgazi ; Çocuk beslenmesi = Child nutrition

Özet:
Araştırma, 13-24 aylık çocuğu olan annelerin ek besinler konusunda davranışlarını belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmaya katılmayı kabul eden 600 anne alınmıştır. Anket formu 01.10.2011-31.01.2012 tarihleri arasında annelerle yüz yüze görüşülerek doldurulmuştur. Verilerin istatistiksel analizinde ki-kare testi ile ?tekli ve çoklu lojistik regresyon? analizinden yararlanılmıştır. Araştırma kapsamına alınan annelerin yaş ortalaması 28.63±5.11 (min:18 max:46) yıldır. Annelerin %35.7?sinin ek besinlere erken, %56.3?ünün zamanında, %8.0?inin geç başladığı saptanmıştır. Annelerin ek besinlere erken başlama oranı lise ve üzeri eğitim alan annelerde yüksek bulunmuştur. Doğumdan sonra ilk verilen besin ve emzik kullanma değişkenleri ek besinlere erken başlama üzerinde en etkili değişkenler olarak bulunmuştur. İlk olarak verilen ek besin en yüksek oranda sebze çorbası olup bunu yoğurt izlemektedir. Annelerin %94.8?inin yeni bir ek besini ilk olarak doğru miktarda ve %55.0?inin doğru kıvamda verdiği saptanmıştır. Annelerin %78.3?ü aynı günde birden fazla ek besine başladığını ifade etmiştir. Annelerin %94.2?si ek besinleri çocuğa kucağında otururken, %95?i kaşıkla verdiğini ifade etmiştir. Yine annelerin %43.7?sinin ek besinleri çocuğuna zorla, %47.6?sının çocuğun dikkatini başka yöne çekerek yedirmeye çalıştığı saptanmıştır. Yeterli sayıda ek besin öğünü veren annelerin oranı %30.5?tir. Annelerin en yüksek oranda erken başladığı ek besinler; yoğurt, sebze çorbası ve meyve suyudur. Balık, et ve tavuk en yüksek oranda geç başlanan ek besinlerdir. Annelerin %21.7?si 12. aydan önce inek sütü, %20.5?i bal vermiştir. Annelerin %75.0?i çocuk beslenmesi ve ek besinler konusunda bilgi aldığını ifade etmiş olup bilgi alınan kaynaklardan ebe-hemşire ilk sırayı almıştır. Annelerin ek besinlere geçiş döneminde doğru davranışlarda bulunması için birinci basamak sağlık hizmetlerini veren sağlık personelinin çocuk beslenmesi ve ek besinler konusunda annelere sürekli, etkin sağlık eğitimi vermeleri önerilir. Anahtar Kelimeler: Ek besinler, bebek beslenmesi, 13-24 aylık çocuk

Abstract:
The current research conducted to examine complementary feeding practices of mothers who have children aged 13 through 24 months. 600 mothers were accepted as participants for the research. The questionary was completed by face-to-face interview with mothers between October 1, 2011 and January 31, 2012. Chi-square and ?univariate and multiple binary logistic regression? were used in the statistical analysis of the data. It was found that the participant mothers? mean age was 28.63±5.11 (min:18 max:46) years. It was identified 35.7% of mothers introduce to give complementary feeding early, 56.3% on time and 8% late. It was found higher the rate of early introduction of complementary feeding at mothers who were secondary or higher education graduates. First food given after birth and using pacifier variables were found as the most effective variables on introducing early at complementary feeding. Initially, as complementary feeding vegetable soup was the most frequently, given food and which was followed by yogurt. It was found 94.8% of mothers initially give new complementary feeding in proper amounts 55%, with proper consistency. 78.3% of mothers stated that they introduced to give complementary food more than one during a day. 94.2% of mothers stated that they prefer to give complementary feeding meal while the children were sitting on their lap, 95% use spoon. Again, 43.7% of mothers forced to give complementary feeding to children, 47.6% try to make children to eat by distracting the attention of the child. The rate of mothers who gave sufficient number of complementary feeding meal is 30.5%. The complementary foods which mothers introduced early were; yogurt, vegetable soup and fruit juice mostly. Fish, meat and chicken were the complementary foods which were started lately with high proportions. 21.7% of mothers gave cow milk before twentieth mounth, 20.5% of them gave honey. 75% of mothers stated that they obtained information on child nutrition and complementary feeding and midwife-nurse took the first place as sources of information. It is recommended that health care professionals providing primary health care services to perform continious, effective health education to mothers about child nutrition and complementary foods in order to obtain correct behaviours among mothers to initiate at right periods of complementary foods. Keywords: Complementary feeding, infant nutrition, 13-24 month children