Ortaöğretim öğrencilerinin problemli internet kullanımları ile metabilişsel stratejilerinin incelenmesi
Investigation of problematic internet usage and metacognitive strategi̇es of high school educati̇on students
Yazar: MUSTAFA KÜRŞAT ATEŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ RECEP KAHRAMANOĞLU
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Lise öğrencileri = High schools students ; Problem davranış = Problem behavior ; Üstbiliş = Metacognitive ; İnternet = Internet ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Bu çalışmanın amacı ortaöğretim öğrencilerinin problemli internet kullanımları ve metabilişsel stratejilerinin incelenmesidir. Araştırmada nicel araştırma modellerinden tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Şanlıurfa ilinden 201'i kız 215'i erkek toplam 416 ortaöğretim öğrencisi oluşturmaktadır. Bu öğrenciler yedi farklı okul türünde eğitim görmektedir. Veri toplama aracı olarak Problemli İnternet Kullanım Ölçeği ve Metabilişsel Stratejiler Ölçeği kullanılmıştır. Problemli İnternet Kullanım Ölçeği 5'li likert tipinde hazırlanmış olup üç alt faktörden oluşmaktadır. Bu faktörler internetin olumsuz sonuçları, sosyal fayda / sosyal rahatlık, aşırı kullanım faktörleridir. Metabilişsel Stratejiler Ölçeği ise Güdülenme ve Öğrenme Stratejiler Ölçeğinin ana faktörlerinden birisi olup yedili derecelendirilmiş bir ölçektir. Araştırma sonuçlarına göre problemli internet kullanımı, internetin olumsuz sonuçları, sosyal fayda / sosyal rahatlık puanlarında erkek öğrencilerin puanları kızlara göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Aşırı kullanım alt faktöründe ise cinsiyete göre anlamlı farklılık bulunamamıştır. Metabilişsel stratejilerde ise kız öğrencilerin puanları erkek öğrencilere göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Okul türü değişkenine bakıldığında ise problemli internet kullanımı, internetin olumsuz sonuçları, sosyal fayda / sosyal rahatlık, aşırı kullanım sonuçlarında anlamlı farklılıkların olduğu görülmüştür. Fakat metabilişsel stratejilerde anlamlı farklılık bulunmadığı görülmüştür. Problemli internet kullanımı ile metabilişsel stratejiler arasında düşük düzeyde negatif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur.

Anahtar kelimeler: Problemli İnternet Kullanımı, Metabilişsel Stratejiler, Ortaöğretim Öğrencileri

Abstract:
The aim of this study is to investigate problematic internet usage and metacognitive strategies of secondary school students. In the research, screening model which is one of the quantitative research models was used. The sample of the study consist of 201 girls and 215 boys totaly 416 secondary school students from Şanlıurfa province. These students study in 7 different school types. Problematic Internet Usage Scale and Metacognitive Strategies Scale were used as data collection tools. Problematic İnternet Usage Scale was prepared in a 5 point likert type and consisted of 3 sub-factors. These are negative results of the internet, social benefit / social comfort, over use factors. Metacognitive Strategies Scale is a 7-point scale which is one of the main factors of Motivation and Learning Strategies. According to the results it's found that problematic internet usage, negative result of internet, social benefit / social comfort scores of the male students are significantly higher than family students. No significant difference was found in the over-use sub-factor according to gender. In metacognitive strategies, female students 'scores were significantly higher than male students' scores. When the school type variable is analyzed, it is seen that there are significant differences in problematic internet usage, negative results of internet, social benefit / social comfort and overuse results. However, there was no significant difference in metacognitive strategies. A low level of negative correlation was found between problematic internet use and metacognitive strategies.

Key words: Problematic Internet Usa, Metacognitive Strategies, High School Students