Multidedektör bilgisayarlı tomografi görüntülerinde karaciğeri besleyen arterler ve varyasyonları
Variations and supplying arteries of liver in multidetector computed tomography images
Yazar: ABDÜLKADİR BİLİR
Danışman: DOÇ. DR. ZELİHA FAZLIOĞULLARI
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Anatomik özellikler = Anatomical properties ; Arterler = Arteries ; Hepatik arter = Hepatic artery ; Karaciğer = Liver ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed ; Varyasyon = Variation

Özet:
Karaciğer; karın boşluğunun sağ üst kadranında, regio epigastrica, hypochondriaca dextra ve sinistra bölgesinde yerleşmiş olan vücuttaki en büyük organ ve salgı bezidir. Safra üretimi, kanın filtrasyonu ve metabolik fonksiyonları gibi birçok olayda önemli rol oynar. Karaciğerin beslenmesi hepatik arteryel sistem tarafından sağlanır.
Çalışmamızda, karaciğerin beslenmesini sağlayan arterlerin çıkış yerlerindeki çaplarını ve bu damarların varyasyonlarını multidedektör bilgisayarlı tomografi görüntüleri üzerinde araştırmayı amaçladık.
Bu araştırmada, batın bölgeleri multidedektör bilgisayarlı tomografi ile çekilen 500 olgunun görüntüleri değerlendirildi. Karaciğerin besleyen arterlerin çapları ölçüldü ve varyasyonları değerlendirildi. 
Çalışma sonucunda klasik ve varyasyonlu anatomiye uygun dağılım gösteren arterlerde ortalama çap ölçümleri belirlendi. Klasik ve varyasyonel anatomiye uygun ortalama çap ölçümleri sırası ile; aorta abdominalis 21,85 mm, truncus coeliacus 6,99 mm, a. hepatica communis 5,07 mm, a. hepatica propria 3,83 mm, a. hepatica dextra 2,87 mm ve a. hepatica sinistra 2,09 mm ve aorta abdominalis 21,95 mm, truncus coeliacus 7,2 mm, a. hepatica communis 4,3 mm, a. hepatica propria 2,93 mm, a. hepatica dextra 2,92 mm ve a. hepatica sinistra 2,51 mm olarak belirlendi.
 Varyasyonlar bakımından değerlendirildiğinde olguların %85,6'sında klasik anatomiye uygun dallanma görülürken (Michels Tip I), %14,4'ünde farklı dallanma paternleri görüldü. Bunlar arasında Michels Tip III (%87,5) en sık gözlenen varyasyon olarak tespit edildi.

Abstract:
Liver that is the largest organ and secretory gland, is located in the upper right quadrant of the abdominal cavity, epigastric, right and left hypochondriaca region. It plays an important role in many events such as bile production, blood filtration and metabolic functions. The liver is supplied by the hepatic arterial system.
In our study, we aimed to determine the diameters and variation of the arteries supplying the liver with multidetector computed tomography images.
In this research, we evaluated the images of 500 cases whose abdominal areas were taken by multidetector computed tomography. Diameters of arteries supplying the liver were measured and variations were evaluated. 
As a result of the study, mean diameters of classical and variational anatomy were determined. According to mean measurements of classical and variational anatomy were abdominal aorta 21,95 mm, celiac artery 7,2 mm, common hepatic artery 4,3 mm, proper hepatic artery 2,93 mm, right hepatic artery 2,92 mm, left hepatic artery 2,51 mm and abdominal aorta 21,85 mm, celiac artery 6,99 mm, common hepatic artery 5,07 mm, proper hepatic artery 3,83 mm, right hepatic artery 2,87 mm ve left hepatic artery 2,09 respectively. 
When evaluated in terms of variations, 85.6% of the cases had branching according to classical anatomy (Michels Type I), 14.4% had different branching patterns. Michels Type III (87.5%) was the most observed variation among them.