Okul öncesi çağı astımlı Türk çocuklarında "çocuklar için solunum ve astım kontrol testi (ÇİSAKT)" nin geçerlilik, güvenilirlik ve değişime duyarlılığı
Reliability, validity, and responsiveness of the track questionnaire in Turkish preschool children with asthma
Yazar: AYŞE BETÜL BÜYÜKTİRYAKİ
Danışman: PROF. DR. CANSIN SAÇKESEN
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Yan Dal Uzmanlık, 2013
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology
Dizin: Anketler = Questionnaires ; Astım = Asthma ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Türk çocukları = Turkish children

Özet:
Okul Öncesi Çağı Astımlı Türk Çocuklarında 
?Çocuklar için Solunum ve Astım Kontrol Testi (ÇİSAKT)?nin Geçerlilik, 
Güvenilirlik ve Değişime Duyarlılığı. Hacettepe Üniversitesi Tıp 
Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları AD, Çocuk İmmünolojisi ve 
Allerji Hastalıkları Yandal Uzmanlık Tezi. Ankara, 2013. ?Çocuklar için 
Solunum ve Astım Kontrol Testi (ÇİSAKT)? anketi güncel astım rehberlerinin 
risk ve bozulma alanlarını ölçen okul öncesi çocuklar için geliştirilmiş ilk 
ankettir. Bu çalışmanın amacı ÇİSAKT anketi Türkçe versiyonunun 
adaptasyon, geçerlilik, güvenilirlik ve klinik olarak anlamlı ?en küçük önemli 
fark?ının araştırılmasıdır. Çalışmaya ortalama (±standart sapma) yaşı 2.44 (± 
1.08) yıl olan 268 çocuk alındı. Ebeveynleri tarafından kliniğe 
başvurduklarında ve takip eden birinci ve üçüncü ayda olmak üzere üç kez 
ÇİSAKT anketi dolduruldu. Bu üç vizitin her birinde hastaların hekimleri 
tarafından GINA rehberi önerileri doğrultusunda hastalık kontrol seviyeleri ve 
tedavi basamakları değerlendirildi. Güvenilirlik analizlerinde Cronbach ? 
değerleri her üç vizitte sırasıyla 0.74, 0.74, and 0.76 olarak bulundu. Ayırt 
edici geçerlilikte, rehbere-dayalı hekim kontrol değerlendirmesiyle; kontrollü, 
kısmi kontrollü ve kötü kontrollü olarak sınıflanan hastaların ortalama 
ÇİSAKT puanları farklıydı (p<0.001). Test-tekrar test güvenilirliği 0.90 olarak 
saptandı. ?Kontrollü? ve ?kötü kontrollü? hastaları en iyi ayırt eden kesim 
noktası Youden indeksiyle sırasıyla 80 ve 60 puan olarak bulundu. Değişime 
duyarlılık analizinde, hekim kontrol değerlendirmesinde takip vizitlerinde 
görülen değişimlere ÇİSAKT puanında görülen değişimlerin cevabı paralel 
bulundu (p<0.001). ÇİSAKT anketinin Türkçe versiyonu okul öncesi 
çocuklarda astım kontrolünü değerlendirmede kullanılabilecek güvenli ve 
geçerli bir araçtır. Günlük pratikte yaygın olarak kullanılması hekimlere astım 
kontrol düzeylerini belirlemede yardımcı olacaktır.

Anahtar kelimeler: Anket, astım, geçerlilik, güvenilirlik, Çocuklar için 
Solunum ve Astım Kontrol Testi

Abstract:
Reliability, Validity, and Responsiveness of the 
TRACK Questionnaire in Turkish Preschool Children with Asthma. 
Hacettepe University School of Medicine, Department of Pediatric 
Allergy. Thesis in Pediatric Immunology and Allergic Diseases. Ankara, 
2013. ?Test for Respiratory and Asthma Control in Kids (TRACK)? 
questionnaire is the first to measure both the risk and impairment domains of 
the current guidelines in preschool children. We aimed to measure the 
reliability, validity, responsiveness, and minimally important difference of the 
Turkish version of the TRACK questionnaire. A total of 268 children with a 
mean (±standard deviation) age 2.44 (±1.08) years were included in the 
study. Caregivers filled in three TRACK questionnaires at enrollment, 1st
month, and 3rd month. At each visit, physicians determined the control level 
and the treatment step based on the GINA guideline recommendations. The 
internal consistency reliability of the Turkish version of the TRACK 
questionnaire was found to be 0.74, 0.74, and 0.76 at each of the three visits, 
respectively (reliability statistics, Cronbach?s ?). There was a significant 
difference between the mean TRACK scores of the patients in different 
asthma control status categories (p<0.001). The test-retest reliability was 
found 0.90. The optimal cut-off scores, according to the Youden index, for 
?controlled? and ?poorly controlled? asthma, were 80 and 60 points, 
respectively. Responsiveness analyze revealed that both at the 2nd and 3rd
visits, the mean TRACK score changes were significantly different between 
the groups (both p<0.001). TRACK scores increased in parallel with 
improved physician disease control ratings. The Turkish version of the 
TRACK is an accurate and reliable tool for assessing asthma control status 
among preschool Turkish children. Its widespread use may help physicians 
correctly assess control levels among children 

Key words: Asthma, Questionnaire, Reliability, Test for Respiratory and 
Asthma Control in Kids, Validity