Muhasebe meslek mensuplarında mesleki etik algısı ve haksız rekabete etkisi açısından incelenmesi: Kayseri ili örneği
Examination of professional accounting professionals in terms of their perception of professional ethics and its effect on unfair competition: The case of Kayseri
Yazar: VAHİDE TEKGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. YAKUP ÜLKER
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Muhasebe, Finans ve Bankacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Bankacılık = Banking ; Sigortacılık = Insurance

Özet:
Bu çalışmanın amacı Kayseri ilinde serbest muhasebeci mali müşavirlik mesleğini icra eden meslek mensuplarının, mesleki etik algısının hangi düzeyde olduğunun tespiti ve bu algının haksız rekabet üzerinde etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. 
Bu amaçları gerçekleştirmek üzere Kayseri Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odasına bağlı meslek mensuplarına, 300' ün üzerinde 2024 Şubat döneminde gönüllülük esasına göre bir anket uygulanmıştır. 
Elde edilen veriler SPSS 24.0 paket programında analiz edilmiş olup analiz sonucunda mesleki etik algı düzeyine göre haksız rekabete eğilimin doğru orantılı olduğu saptanmıştır.
Araştırmada elde edilen bulgulara göre, meslek mensuplarının etik algısının haksız rekabete etkilerinin değerlendirilmesinde ünvan, eğitim durumu, mesleki deneyim ve yaş değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar bulunmazken, mükellef sayısı değişkenine göre anlamlı farklılık bulunmaktadır. Bu durumda, meslek mensupları mevcut portföylerini koruma istemleri doğrultusunda etik ilkelerden uzaklaşarak haksız rekabete meyil edebilmektedir.
Mesleki etik ile haksız rekabet algısı arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik yapılan analiz sonuçlarına göre, mesleki etik ile haksız rekabet arasında istatiksel olarak anlamlı orta düzeyde etki bulunduğu saptanmıştır. Buna göre meslek mensuplarında mesleki etik algısının haksız rekabete etkisi %23 olarak bulunmuştur. Bu durumda mesleki etik algısı %23 oranında haksız rekabeti etkilemektedir.

Anahtar Kelimeler: Muhasebe Mesleği, Muhasebe Meslek Etiği, Haksız Rekabet

Abstract:
The aim of this study is to determine the level of professional ethical perception of the members of the profession of independent accountant and financial advisor in Kayseri and to examine the effects of this perception on unfair competition.
In order to achieve these objectives, a survey was conducted on a voluntary basis among more than 300 professionals affiliated with the Kayseri Chamber of Independent Accountants and Financial Advisors in February 2024.
The data obtained were analyzed in the SPSS 24.0 package program and as a result of the analysis, it was determined that the tendency towards unfair competition was directly proportional to the level of professional ethical perception.
According to the findings obtained in the research, while there are no significant differences in the evaluation of the effects of the ethical perception of professionals on unfair competition according to the variables of title, educational status, professional experience and age, there is a significant difference according to the number of taxpayers. In this case, members of the profession may move away from ethical principles and tend to engage in unfair competition in line with their desire to protect their current portfolio.
According to the results of the analysis to determine the relationship between professional ethics and unfair competition perception, it was determined that there was a statistically significant medium level effect between professional ethics and unfair competition. Accordingly, the effect of professional ethics perception on unfair competition among professionals was found to be 23%. In this case, the perception of professional ethics affects unfair competition by 23%.


Key Words: Accounting Profession, Accounting Professional Ethics, Unfair Competition