Hurşid Ahmed Paşa (1762?-1822)
Hurşid Ahmed Pasha (1762?-1822)
Yazar: CEM DÜZEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SÜHEYLA YENİDÜNYA GÜRGEN
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Balkanlar = Balkans ; Biyografi = Biography ; Hurşit Ahmet Paşa = Hurşit Ahmet Pasha ; Mısır = Egypt ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history

Özet:
Osmanlı Devleti'nin 19. yüzyıl ilk çeyreğinde yüzleştiği siyasi meselelerin 
içinde bulunan ya da yakından tanıklık etmiş olan Hurşid Ahmed Paşa'nın biyografisi, 
bu çalışmanın temel konusudur. Fransa'nın Mısır'ı işgali ile başlayan süreçte tarih 
sahnesine çıkan Hurşid Ahmed Paşa, Mısır'da işgal sonrası düzenin yeniden kurulması 
ve iktidar mücadelesiyle dolu üç yıl geçirdi. Mısır valiliğindeki başarısızlıklarından 
dolayı gözden düşmüş bir devlet adamı olarak bir müddet kenarda kaldı. Ancak 
imparatorluğun kaderini kökten değiştiren Sırp isyanı bir noktada Hurşid Ahmed 
Paşa'nın kaderini de değiştirdi. Zira Sırp isyanı karşısında çizdiği başarılı profil, onun 
daha önceki başarısızlıklarını örtmüş ve kendisine sadarete giden yolu açmıştı. Fakat 
başkent siyasetinden uzak bir taşra idarecisi vasfı taşıması, sadaretteki günlerinin kısa 
sürede noktalanmasına sebep oldu. İstanbul'dan sonra göreve devam ettiği Bosna, 
Selanik, Kütahya ve Halep'te meydana gelen isyanlarla başarılı mücadelesi, Hurşid 
Ahmed Paşa'nın imparatorluğun taşrasında kudretli bir devlet adamı olarak ortaya 
çıkmasını sağladı. Nitekim Tepedelenli Ali Paşa ve Yunan isyanları ile mücadele için 
de başkentin aklına gelen ilk isim oldu. Hurşid Ahmed Paşa'nın devlet görevi içinde 
bulunduğu 1802-1822 yılları 19. yüzyıl boyunca imparatorluğu uğraştıracak olan 
meselelerin köklerini barındırması açısından önemlidir. Bundan dolayı çalışmanın 
merkezine Hurşid Ahmed Paşa alınarak; III. Selim, IV. Mustafa ve II. Mahmud 
iktidarlarını kapsayan siyasi, askeri, idari ve sosyal alanlardaki kaotik dönemin arka 
planı sunulmaktadır.

Abstract:
The main subject of this study is the biography of Hurşid Ahmed Pasha, who 
took part in or witnessed the political issues faced by the Ottoman Empire in the first 
quarter of the 19th century. Hurşid Ahmed Pasha became an important political figure 
in the process that started with the occupation of Egypt by France, spent three years in 
Egypt, full of re-establishment of order and power struggle. He remained on the 
sidelines for a while as a disgraced statesman due to his failures in the governorship of 
Egypt. However, the Serbian uprising, which radically changed the fate of the empire, 
also changed the fate of Hurşid Ahmed Pasha at one point. His successful performance 
in the case of the Serbian rebellion covered his previous failures and opened the way 
for him to the grand vizierate. However, the fact that he was a provincial administrator
who wasfar from the politics of the capital caused his days in the Grand Vizier to come 
to an end in a short time. His successful struggle against the rebellions in Bosnia,
Thessaloniki, Kütahya, and Aleppo, where he continued his duty after Istanbul, enabled 
Hurşid Ahmed Pasha to emerge as a powerful statesman in the provinces of the empire. 
As a matter of fact, he was the first name that came to mind of the capital for the 
struggle against Tepedelenli Ali Pasha and the Greek rebellions. The years 1802-1822, 
when Hurşid Ahmed Pasha was in state duty, are important in that they contain the 
roots of the issues that would plague the empire throughout the 19th century.
Therefore, by taking Hurşid Ahmed Pasha to the center of the study; The background 
of the chaotic period in the political, military, administrative, and social fields during 
the reigns of Selim III, Mustafa IV and Mahmud II is presented.