Bronşektazili çocuklarda dinamik hiperinflasyon varlığının araştırılması ve egzersiz kapasitesi ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the presence of dynamic hyperinflation in children with bronchiectasis and examination of it's relationship with exercise capacity
Yazar: BEYZA NUR TOSUN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELİH ZEREN
İZMİR BAKIRÇAY ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Bronşektazi = Bronchiectasis ; Egzersiz = Exercise ; Göğüs hastalıkları = Thoracic diseases ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Çocuklar = Children

Özet:
AMAÇ: Obstrüktif akciğer hastalıklarında ekspiratuar akım hızındaki kısıtlanma
nedeniyle dinamik hiperinflasyon (DH) görülebilir. Bu hastalarda DH varlığının egzersiz
intoleransının en önemli belirleyicileri arasında yer aldığı belirtilmektedir. Ancak, çocuk
göğüs hastalıkları popülasyonunda DH prevelansı neredeyse hiç araştırılmamıştır.
Çalışmanın amacı bronşektazili çocuk hastalarda DH prevelansını araştırmak ve egzersiz
kapasitesi ile ilişkisini incelemekti.
GEREÇ-YÖNTEM: Çalışmaya non-kistik fibrozis (non-KF) bronşektazi tanısı ile
takipli 8-18 yaşları arasında olan 40 bronşektazili çocuk hasta dahil edildi. Hastaların
demografik ve klinik bilgileri kaydedildi. Solunum fonksiyonları solunum fonksiyon testi
(SFT) ile değerlendirildi. Fonksiyonel egzersiz kapasitesi değerlendirmesi için 6 dakika
yürüme testi (6DYT) yapıldı. Oksimetre ile saturasyon (SpO2) ve kalp hızının (KH)
eforun farklı noktalarındaki değerleri kaydedildi. Dakika ventilasyonu (DV), solunum
rezervi (SR) ve solunum frekansı (SF) ölçümleri alındı. Hastaların efor sonu yorgunluk
ve dispneleri Modifiye Borg Skalası (MBS) ile değerlendirildi. Test sonunda alınan
inspiratuar kapasite (İK) değerinin, istirahat İK'ye göre 100 mL'den daha fazla düşmesi
DH olarak kabul edildi. Periferik kas kuvveti değerlendirmesi için quadriceps kas kuvveti
ve el kavrama kuvvetleri ölçüldü. Hastalardan semptomlarını 0-10 arasında puanlamaları
istendi. Leicester Öksürük Anketi (LÖA) kullanılarak öksürüğün yaşam kalitesi
üzerindeki etkisi değerlendirildi. Kaydedilen tüm değişkenlerin DH varlığı ile ilişkisi
incelendi. DH varlığına göre hastalar iki gruba kategorize edildi. DH'si olan ve olmayan
hastalar arasında demografik ve klinik özellikler, semptom profili, periferik kas
kuvvetleri, spirometrik ölçümler ve egzersiz kapasitesi karşılaştırıldı.
BULGULAR: Hastaların %50'sinde (n=20) DH saptandı. DH'li hastalarda İK'da
efor sonrasında ortalama 176±244 mL'lik düşüş mevcuttu. DH'si olan ve olmayan
hastalar arasında klinik özellikler, semptom şiddetleri ve spirometrik ölçümler açısından
fark saptanmadı (p≥0,05). 6DYT mesafesi DH'li hastalarda daha düşük bulunmasına
rağmen (476,30±75,48 m'ye karşın 499,80±88,72 m) diğer ölçümlerle benzer şekilde
gruplar arasında bir fark yoktu (p≥0,05).
SONUÇ: Non-kistik fibrozis (non-KF) bronşektazili çocuk hastalarda DH oldukça
yaygın görülmesine rağmen egzersiz kapasitesi üzerinde büyük bir etkisi olmadığı
saptandı. Bu durum, çocukluk çağlarında ve hastalığın erken evrelerinde DH şiddetinin
yetişkinlere kıyasla daha düşük olmasından kaynaklanıyor olabilir. Ancak, hastalığın ve
yaşamın ilerleyen dönemlerinde DH belirginleşerek bronşektazili hastalarda da egzersiz
kapasitesini limitleyici bir faktör haline gelebilir. Çocuk ve yetişkin hastalardaki egzersiz
intolerans mekanizmaları arasındaki farkların araştırılabilmesi ve hastalarda egzersiz
kapasitesinin korunabilmesi için daha kişiselleştirilmiş müdahalelerde bulunulabilmesi
adına efor sırasındaki dinamik ventilatuar yanıtların değerlendirilmesi önerilir.
Anahtar Sözcükler: Bronşektazi; Çocuk; Dinamik hiperinflasyon; Egzersiz
kapasitesi; Solunum fonksiyon testi

Abstract:
OBJECTIVE: Dynamic hyperinflation (DH) may be seen in obstructive pulmonary
diseases due to the limitation of expiratory flow rate. It is stated that the presence of DH
is among the most important determinants of exercise intolerance in these patients.
However, the prevalence of DH in the pediatric pulmonary disease population has hardly
been studied. The aim of the study was to investigate the prevalence of DH in pediatric
patients with bronchiectasis and to examine its relationship with exercise capacity.
MATERIAL-METHODS: Forty pediatric patients with bronchiectasis, aged 8-18
years, who were followed up with the diagnosis of non-cystic fibrosis (non-CF)
bronchiectasis, were included in the study. Demographic and clinical information of the
patients were recorded. Pulmonary functions were evaluated with respiratory function
test. A 6-minute walk test (6MWT) was performed to evaluate functional exercise
capacity. The values of saturation (SpO2) and heart rate (HR) at different points of the
effort were recorded with an oximeter. Minute ventilation (VE), breathing reserve (BR)
and respiratory frequency (RF) measurements were taken. Post-exertional fatigue and
dyspnea of the patients were evaluated with the Modified Borg Scale (MBS). A decrease
of more than 100 mL in the inspiratory capacity (IC) value obtained at the end of the test
compared to the resting IC was considered as DH. Quadriceps muscle strength and hand
grip strength were measured for peripheral muscle strength evaluation. Patients were
asked to rate their symptoms on a scale of 0-10. The effect of cough on quality of life was
evaluated using the Leicester Cough Questionnaire (LCQ). The relationship of all recorded variables with the presence of DH was examined. Patients were categorized into
two groups according to the presence of DH. Demographic and clinical features,
symptom profile, peripheral muscle strength, spirometric measurements, and exercise
capacity were compared between patients with and without DH.
RESULTS: DH was detected in 50% of the patients (n=20). There was a mean
decrease of 176±244 mL in IC after exertion in patients with DH. There was no difference
in clinical features, symptom severity and spirometric measurements between patients
with and without DH (p≥0.05). Although the 6MWT distance was found to be lower in
patients with DH (476.30±75.48 m vs. 499.80±88.72 m), there was no difference between
the groups similarly with other measurements (p≥0.05).
CONCLUSION: Although DH is quite common in pediatric patients with non-
cystic fibrosis (non-CF) bronchiectasis, it was found that it did not have a great effect on
exercise capacity. This may be due to the fact that the severity of DH is lower in childhood
and in the early stages of the disease compared to adults. However, DH may become more
pronounced in the later stages of the disease and in life, and may become a limiting factor
for exercise capacity in patients with bronchiectasis. It is recommended to evaluate the
dynamic ventilatory responses during exertion in order to investigate the differences
between the mechanisms of exercise intolerance in pediatric and adult patients and to
make more personalized interventions in order to preserve the exercise capacity of the
patients.
Keywords: bronchiectasis; child; dynamic hyperinflation; exercise capacity; respiratory function test