Öğretmenlerin fiziksel şiddete ilişkin kaygı düzeyleri ve fiziksel şiddet yaşamış öğretmenlerin görüşleri
Anxiety levels of teachers regarding physical violence and opinions of teachers who experienced physical violence
Yazar: MEHMET ERKAN DEMİR
Danışman: PROF. DR. HASAN BASRİ MEMDUHOĞLU
Siirt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitimde şiddet = Violence in education ; Fiziksel şiddet = Physical violence ; Kaygı = Anxiety ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Ölçekler = Scales ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Öğretmenler = Teachers ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu araştırmanın amacı öğretmelerin fiziksel şiddete ilişkin kaygı düzeylerini çeşitli değişkenlere ‎göre incelemek ve mesleki yaşamlarında fiziksel şiddete uğramış öğretmenlerin şiddetten nasıl ‎etkilendiklerini ortaya çıkarmaktır. Araştırmada karma yöntem desenlerinden açımlayıcı sıralı desen ‎kullanılmıştır. Betimsel tarama modelinin kullanıldığı araştırmanın nicel aşaması 2019 - 2020 eğitim – ‎öğretim yılında Siirt ili ve ilçelerindeki liselerde görev yapan 657 öğretmen ve yöneticinin katılımı ile ‎gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın nitel aşamasında ise mesleki yaşamında fiziksel şiddet yaşamış 10 ‎öğretmen ve yönetici ile görüşmeler yapılmıştır. Araştırmanın nicel verileri geliştirilen Fiziksel Şiddet ‎Kaygı Ölçeği (FŞKÖ) kullanılarak, nitel verileri ise geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu ‎kullanılarak elde edilmiştir. Nicel verilerin çözümlenmesinde; tanımlayıcı istatistikler, t-testi, tek yönlü ‎varyans analizi (ANOVA), Kruskall Wallis testi ve Mann Whitney U testi kullanılmıştır. Ayrıca çoklu ‎karşılaştırma testlerinden Tukey HSD testi kullanılmıştır. Nitel veriler betimsel analiz ve içerik analizi ‎yapılarak betimlenmiştir.‎
Araştırmanın nicel verilerinin analiz sonuçlarına göre; liselerde görev yapan öğretmen ve ‎yöneticilerin ölçeğin genel toplamındaki kaygılarının, maruz kalma kaygılarının ve destek algılarının yüksek ‎düzeyde, olumsuz sonuç kaygılarının ise çok yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Öğretmen ve ‎yöneticilerin olumsuz sonuç kaygıları ve destek algıları; cinsiyet, görev yeri, okul türü değişkenlerine göre ‎farklılaşmaktadır. Öğretmen ve yöneticilerin olumsuz sonuç kaygıları kıdem değişkenine göre ‎farklılaşmaktadır. Katılımcıların ölçeğin toplamındaki kaygıları memleket değişkenine göre ‎farklılaşmaktadır. Katılımcıların en çok fiziksel şiddet kaygısı yaşadıkları kişilerin ise öğrenci ve veliler ‎olduğu tespit edilmiştir.‎
Araştırmanın nitel aşamasında öğretmenlerin en çok öğrencilerin fiziksel şiddetine maruz ‎kaldıkları belirlenmiştir. Ayrıca velilerin, yöneticilerin ve diğer çalışanların fiziksel şiddetine maruz kalan ‎öğretmenler de vardır. Fiziksel şiddet yaşayan öğretmenler kişisel, duygusal, ailevi, mesleki ve sosyal ‎anlamda çeşitli sıkıntılar yaşamışlardır. Fiziksel şiddet yaşayan katılımcıların hiç biri profesyonel destek ‎almazken, bir kısmı çevre desteği almıştır.

Abstract:
This study aims to examine teachers' anxiety levels about physical violence according to ‎numerous variables and to reveal how teachers who have been subjected to physical violence in their ‎professional lives are affected by violence. In the research, a sequential explanatory design, one of the ‎mixed method designs, was used. The quantitative phase of the study, in which the descriptive survey ‎model was used, was carried out with the participation of 657 teachers and administrators working in ‎high schools in the province of Siirt and its districts in the 2019-2020 academic year. In the qualitative ‎phase of the study, interviews were made with 10 teachers and administrators who experienced physical ‎violence in their professional life. The quantitative data of the study were obtained using the developed ‎Physical Violence Anxiety Scale (FVAS), and the qualitative data were obtained using the developed semi-‎structured interview form. For the analysis of quantitative data, descriptive statistics, t-test, one-way ‎analysis of variance, Kruskall Wallis test and Mann Whitney U Test were used. In addition, Tukey HSD test, ‎which is one of the multiple comparison tests, was also used. Qualitative data, on the other hand, were ‎described by using the descriptive and content analysis.‎
According to the results of the quantitative data of the study, it was determined that the ‎anxieties, exposure anxiety and support perceptions of the teachers and administrators working in high ‎schools were at a high level, and their negative outcome anxieties were at a very high level. The negative ‎outcome anxiety and support perceptions of the teachers and administrators differ according to the ‎variables of gender, workplace and school type. The negative outcome concerns of the teachers and ‎administrators differ according to the seniority variable. The concerns of the participants in the totality of ‎the scale are different according to the hometown variable. It was determined that students and parents ‎were the people with whom the participants mostly experienced physical violence anxiety.‎
In the qualitative phase of the study, it was determined that teachers were mostly exposed to ‎physical violence by students. Besides, there are also teachers who are subjected to physical violence by ‎parents, administrators and other employees. Teachers who have experienced physical violence have ‎experienced various personal, emotional, family, professional and social problems. While none of the ‎participants who experienced physical violence received professional support, some of them received ‎environmental support.‎