Kontrol odağının örgütsel adalet ile örgütsel yabancılaşma ilişkisindeki rolüne yönelik Hatay'daki hastane çalışanları üzerine bir araştırma
A research on hospital workers in Hatay on the role of control focus on the relationship with organizational justice and organizational alienation
Yazar: GÜLİZAR ZAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZDEN AKIN
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim odağı = Locus of control ; Hastaneler = Hospitals ; Sağlık personeli = Health personnel ; Yapısal Eşitlik Modeli = Structural Equation Model ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Örgütsel yabancılaşma = Organizational alienation

Özet:
Yoğun rekabet ortamında, örgütlerin amaçlarını etkin bir şekilde gerçekleştirmeleri gittikçe zor bir hal almaktadır. Bu durumdan kaynaklı, örgüt içerisinde uygulanan politikalar ile belirlenen kuralların örgüt çalışanları tarafından benimsenmesi önem arz etmektadir. Çalışanların verimlilikleri, örgütte uygulanan adil uygulamalar ve kurulan sağlıklı ilişkiler ile daha da arttırılabilir, böylelikle örgüte karşı olumsuz tutum ve tavırlardan kaçınmalarına yardımcı olabilmektedir. Olumsuz tutum ve tavırların gelişmesi örgütsel yabancılaşmaya sebep olabilmekte ve çalışanların işten ayrılma ya da örgütün amaçlarına kayıtsız kalacak şekilde faaliyetlerine minimum fayda ile devam etmesine yol açabilmektedir. Bireylerin sahip oldukları, birer kişilik özelliği olan iç ya da dış kontrol odaklılık, örgüt içerisinde gelişen olumlu ya da olumsuz gelişmeleri algılama biçimlerini de etkileyebilmektedir. Bu çalışmanın amacı; örgütsel adalet ve kontrol odağının örgütsel yabancılaşma üzerindeki etkisi ile kontrol odağının örgütsel adalet ile örgütsel yabancılaşma arasındaki düzenleyici rolünün test edilmesine yöneliktir. Ayrıca bu kavramların meslekler ve demografik değişkenlere göre farklılaşıp, farklılaşmadığının da belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma evrenini; Hatay' da faaliyette bulunan özel hastane çalışanları oluşturmuştur. Veriler anket yöntemi yoluyla toplanmış, Yapısal Eşitlik Modeli yoluyla test edilmeye çalışılmıştır. 
Araştırma sonucunda; çalışanların örgütsel adalet algıları ile örgütsel yabancılaşmaları arasında negatif yönlü bir ilişki tespit edilmiştir. Diğer bir sonuca göre ise; kontrol odağının alt boyutları olan, dışsal ve içsel kontrol odakları yine örgütsel yabancılaşmayı olumsuz şekilde etkilediği sonucuna varılmıştır. Ayrıca örgütsel adalet ile içsel kontrol odağı arasında olumlu bir ilişki olduğu yönündeki hipotezimiz desteklenirken, dışsal kontrol odağı ile örgütsel adalet arasında olumsuz bir ilişki olduğu şeklindeki hipotezimiz araştırma sonuçlarımız ile desteklenmemiştir.

Abstract:
In an intensely competitive atmosphere, it is becoming increasingly difficult increasingly difficult situation to actualize the aims of organizations effectively. Due to this situation, the rules determined with the policies implemented within the organization are important to be adopted by the employes of the organization. The productivity of the employees can be further increased with the fair practices applied in the organization and the healthy relationships established, thus it can help them to avoid negative attitudes and behaviours towards the organization. The development of negative attitudes and attitudes may creat organizational alienation and it can cause employees to leave the job or to continue their activities with minimum benefit, being indifferent to the goals of the organization. The ınternal or external  focusing, which is a personality trait that individuals own can also affect the way they perceive positive or negative developments in the organization. The aim of this study; The aim of this study is to test the effect of organizational justice and locus of control on organizational alienation and the moderator role of locus of control between organizational justice and organizational alienation. In addition, it is aimed to determine whether these concepts differ according to occupations and demographic variables. The research universe; It was formed by private hospital employees operating in Hatay. The data were collected through the survey method and tried to be tested through the Structural Equation Model.
As a result of the research; A negative relationship was found between employees' perceptions of organizational justice and their organizational alienation. According to another result; It was concluded that external and internal locus of control, which are the sub-dimensions of locus of control, also negatively affect organizational alienation. And also, while our hypothesis that there is a positive relationship between organizational justice and internal locus of control was supported, our hypothesis that there is a negative relationship between external locus of control and organizational justice could not be supported by our research results.