Türkiye'de muhasebe hileleri tarihi
The history of accounting frauds in Turkey
Yazar: AHMET BAYRAKTAR
Danışman: YRD. DOÇ. KIYMET ÇALIYURT
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Hile = Fraud ; Hileli işlemler = Fraud process ; Muhasebe = Accounting ; Muhasebe işlemleri = Accounting piocess ; Yolsuzluk = Corruption

Özet:
?Türkiye'de Muhasebe Hileleri Tarihi? başlıklı bu tezde, öncelikle genel anlamdamuhasebe mesleğine değinilmiş, daha sonra da muhasebe hilesi kavramı, muhasebehilelerinin türleri ve hile suçunu işleme nedenleri, dünyada yaşanan önemli muhasebeskandalları ve sonuçları, muhasebe hileleri ile ilgili Türkiye'de çalışan sivil toplum örgütlerive son olarak da, konuya ilişkin Türkiye'de meydana gelen örnek olaylar, davalar vesonuçları incelenmiştir. Son yıllarda yaşanan önemli muhasebe skandalları, muhasebe vedenetim alanında bir çok konuyu tartışılır hale getirmiştir. Bir yandan, hile yapanlar yeniyöntemler geliştirmekte, diğer yandan da, bu hileleri ortaya çıkarmak veya engellemek içinyeni teknikler geliştirilmektedir. Hileleri önleyecek veya ortaya çıkaracak teknikleringeliştirilmesi için öncelikle yaygın olarak başvurulan hile yöntemlerinin ve amaçlarının iyi birbiçimde analiz edilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, konuya ilişkin Türkiye'de meydanagelen olaylar incelenerek, hilelerin yapılma nedenleri ve uygulanan yöntemler işletmelerintürleri ve özellikleri de göz önüne alınarak ortaya konulmuştur. Türkiye'de hileli muhasebeişlemlerinin yoğun olarak 1990 ? 2007 yılları arasında ortaya çıktığı gözlemlenmiştir. Bunedenle, tezde bu yıllar arasında ortaya çıkan muhasebe hilelerine yer verilmesi uygungörülmüştür. Tezde genel olarak, muhasebe hilesi, yolsuzluk, hayali ihracat, sahte belgekullanımı ve vergi kaçakçılığı ile ilgili kanun dışı olaylar bir araya toplanmaya çalışılmıştır.Anılan yıllar arasında Türkiye'de ortaya çıkan muhasebe hileleri incelendiğinde, hileleringerçekleştirilmesinde vergi kaçırma ve zimmetlerin ve yolsuzlukların gizlenmesi amacının önplana çıktığı gözlemlenmiştir. Öte yandan, bu hilelerin gerçekleştirilmesinde, belgesahtekarlığı, kayıt dışı işlemler ve uydurma hesaplar kullanma yöntemlerine ağırlıklı olarakbaşvurulduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca, kullanılan yöntemlerin işletmenin faaliyet gösterdiğisektöre, büyüklüğüne, sahiplik yapısına ve halka açık olup olmamasına göre değişiklikarzettiği gözlemlenmiştir. 1990 ? 2007 yılları arasında çok sayıda hayali ihracat yapıldığıortaya çıkmıştır.Anahtar Kelimeler: Muhasebe Hilesi, Türkiye, Yolsuzluk,

Abstract:
In this thesis, named ?The History of the Accounting Frauds in Turkey?, it was mentionedfirstly accounting as an occupation and then the concept of accounting fraud; The types andreasons for accounting frauds; Big accounting scandals and their results in the world; Nongovernmentalorganizations that conduct some studies in Turkey related to the accountingfrauds and at last the events that were occurred in Turkey related to these subjects wereinvestigated. Big accounting scandals that happened in the recent years make most of thesubjects possible discussable in the field of accounting and auditing. Manipulators are in theneed of continuous development to find better and newer methods, on the other hand newtechniques are being discovered to prevent these techniques. To develop new techniques toprevent and counteract these frauds, firstly the aim and the methods of the commonly usedfrauds have to be analyzed. In this context, by analyzing the events related to this subject inTurkey, the reasons of frauds and applied methods are introduced by taking into considerationthe types and the characteristics of the establishments. The fraudulent accounting transactionshas been observed to happen between 1990-2007. So it was decided to include accountingfrauds that occured between these years. In the thesis it was attempted to collect illegal eventsrelated to accounting fraud, corruption, imaginary export, false document usage, tax evasion.When accounting frauds between the years mentioned are investigated, it is observed that infrauds tax evasion, hiding embezzlement and corruption are aimed. On the other hand inrealizing these frauds, it is seen that document falsification, unrecorded transactions and falseaccounts have been widely used. It is also observed that the method used changes accordingto the corporations business sector, magnitude, owning structure and whether it is open topublic or not. It is also observed that between 1990-2007 very imaginary exports have beenperformed.Keywords: Accounting Fraud, Turkey, Corruption