Çocuk sağlığı ve hastalıkları acil polikliniğine başvuran akut gastroenterit vakalarının analizi
Analysis of cases with acute gastroenteritis that admitted to the pediatric emergency outpatient clinic
Yazar: RAFET KÜÇÜK
Danışman: PROF. DR. AYŞE KILIÇ
İstanbul Üniversitesi / Çocuk Sağlığı Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Diyare = Diarrhea ; Diyare-infantil = Diarrhea-infantile ; Gastroenterit = Gastroenteritis ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Çocuk hastalıkları = Child diseases

Özet:
Amaç: Akut gastroenterit, akut solunum yolu hastalıklarından sonra en sık görülen çocukluk çağı hastalığıdır ve tüm dünyada alt solunum yolu enfeksiyonları ve perinatal hastalıklardan sonra çocuklarda üçüncü sırada ölüm nedenidir. Bu çalışmanın amacı çocuk acil polikliniğine başvuran akut ishal vakalarının analizini geriye dönük olarak yapmaktır.
Gereç ve Yöntemler: İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Acil Çocuk Polikliniği'ne 01 Ocak 2007 ve 31 Aralık 2010 tarihleri arasında başvuran ve akut gastroenterit tanısı alan 0-16 yaş arasındaki çocuklara ait dosyalar geriye dönük olarak incelendi. Hastalara ait demografik, klinik ve laboratuvar (tam sayımı, tam idrar tahlili, dışkı mikroskopisi, dışkıda viral antijen) verileri için hasta dosyaları geriye dönük olarak tarandı. Rotavirus (RV) ve Adenovirus (AV) incelemeleri için Lateks aglütinasyon yöntemi kullanıldı. Gaita örnekleri İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Laboratuvarı'nda incelendi. Elde edilen verilerin istatistiki değerlendirmesi için SPSS 15.0 paket programı kullanıldı.
Bulgular: Çalışma süresince 645 hastanın dosyasına ulaşıldı. Bu hastalardan laboratuvar tetkiki istenen 420'sinin sonuçları değerlendirildi. Çocukların ortalama yaşları 26,9±31 aydı ve 475'i (% 73,6) 0-24 ay aralığında, 580'i (% 89,9) 0-60 ay aralığında bulunmaktaydı. En sık başvurunun ilkbahar aylarında (en sık Mart ayı) yapıldığı tespit edildi. Olguların ortalama ishal süresi 2,0±1,69 gündü ve % 30,4'ünde değişik derecelerde dehidratasyon bulgusu mevcuttu. Başvuran 645 olgunun 415'inde (% 64,3) dışkı mikroskopisi testi yapıldı; 56'sında (% 13,5) lökosit pozitifliği (5 ve üzeri) saptandı. Olguların 152'sine viral antijen bakıldı; 120'sinde (% 18,6) RV pozitif, 8'inde (% 1,2) AV pozitif olarak saptandı. Tüm olguların 461'i (% 71,4) ayaktan tedavi edilirken, 139 (% 21,5) vaka kısa süreli gözlem altına alınmış, 45'i (% 6,9) yatarak tedavi edilmişti.

Sonuç: Çalışmamızda ishal nedeni ile başvuran hastaların yaş, cinsiyet, ishal süresi ve eşlik eden şikayetleri literatürdeki diğer çalışmalara benzerdi. Her ne kadar RV ve AV antijeni tüm hastalardan istenmemiş olsa da elde edilen sonuçlar ülkemiz verileri ile uyumlu bulundu. Hastaların büyük bir kısmının izlem ve önerilerle takip edilmiş olması çoğunlukla destek tedavileri ile yönetilebilen akut gastroenterit tedavisinin acil poliklinik şartlarında uygun şekilde sürdürüldüğünü göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Çocuk, ishal, akut gastroenterit.

Abstract:
Objectives: Acute gastroenteritis (AGE) is the second most common disease after than acute respiratory diseases and it is the third most important cause of mortality globally after lower respiratory tract infections and perinatal diseases in children. The aim of this study was to analyze acute diarrhea cases that reported to the emergency outpatient clinic retrospectively.

Materials and Methods: Medical records of children aging between 0-16 years that reported with AGE to Istanbul Faculty of Medicine, Department of Pediatrics, Children's Emergency outpatient clinic between January 01, 2007 and December 31, 2010 were retrospectively analyzed. Patients' demographic, clinical and laboratory (whole blood count, urinalysis, stool microscopy, viral antigen test in stool) data were scanned. Stool samples were examined in the laboratory of Istanbul University, Faculty of Medicine Department of Clinical Microbiology. Latex agglutination method was used for determining Rotavirus (RV) and Adenovirus (AV) antigens. SPSS 15.0 program was applied for the statistical evaluation of the data obtained.

Results: Files of a total of 645 patients were investigated in this study. Laboratory tests were done in 420 of these cases. The children's mean age was 26.9 ± 31 months, 475 (73.6 %) were in the range of 0-24 months, 580 (89.9 %) were in the range of 0-60 months. The higest frequencies of cases occured in the spring (mostly in March). The average duration of diarrhea was 2.0 ± 1.69 days and evidence of dehydration to varying degrees occurred in 30.4 % of cases. Stool microscopy was performed in 415 (64.3 %) of the 645 patients who applied; leukocyte positivity (5 and over) was detected in 56 (13.5 %) of the patients. Viral antigen determination tests were done in 152 cases; 120 (18.6 %) were RV positive, 8 (1.2 %) were positive for AV. 461 (71.4 %) of all cases were treated as outpatients, 139 (21.5 %) cases were kept under observation for 3-4 hours and 45 (6.9 %) were treated in-patiently.

Conclusion: In this study, the patients' data of gender, duration of diarrhea and accompanying complaints were similar to other studies in the literature. Although analysis for RV and AV antigen was not done in all patients, the obtained data were found compatible with the data in Turkey. The fact that most of the patients were followed up without hospitalization shows that acute gastroenteritis treatment, which can be generally managed with supportive therapies, is properly maintained in emergency polyclinic.



Keywords: Children, diarrhea, acute gastroenteritis