Hemşirelik öğrencilerinde psikolojik sağlamlığın öz yeterlik, sosyal destek ve etkili baş etme ile ilişkisinde algılanan stresin etkisi
The effect of perceived stress on relationship of resilience with self efficacy, social support and the effective coping skills in nursing students
Yazar: GİZEM ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. SEVİM BUZLU
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Sosyal destek = Social support ; Stres = Stress ; Stresle başetme = Coping with stress ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Araştırmanın amacı, hemşirelik öğrencilerinde psikolojik sağlamlığın; öz yeterlik ve sosyal destek koruyucu faktörleri ve etkili baş etme olumlu sonucu ile ilişkisinde algılanan stresin etkisini incelemektir.
Tanımlayıcı-ilişki arayıcı tipte gerçekleştirilen araştırmaya bir vakıf üniversitesinde hemşirelik eğitimi alan 215 öğrenci katıldı. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Connor-Davidson Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, Algılanan Stres Ölçeği, Genel Öz Yeterlilik Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği kullanılarak her sınıf için bir hafta arayla iki oturum halinde toplandı. Verilerin analizinde; betimleyici istatistik testleri, Independent Samples t testi, One Way Anova testi, Bonferroni testi, pearson korelasyon analizi ve lineer regresyon analizi kullanıldı.
Öğrencilerin yaş ortalamasının 20,65 ± 1,76 ve %91,2'sinin kadın olduğu belirlendi. Çevresi ile iletişim ve ilişkileri iyi olan öğrencilerin, iletişim ve ilişkileri orta olan öğrencilere göre ve 4. sınıf öğrencilerinin 3. sınıf öğrencilerine göre psikolojik sağlamlık puan ortalamalarının daha yüksek olduğu bulundu. Psikolojik sağlamlık düzeyine etki eden algılanan stres, öz yeterlik, sosyal destek ve etkili baş etme bağımsız değişkenleri ile yapılan korelasyon analizinde anlamlı fark olmadığı, algılanan stresin alt boyutu olan yetersiz özyeterlik algısı ile negatif yönde anlamlı ilişkinin olduğu görüldü.
Kurgulanan model doğrultusunda yapılan regresyon analizinde; psikolojik sağlamlığın algılanan stresin alt boyutu olan yetersiz özyeterlik algısını azalttığı (F=7,159; p=0,008), algılanan stresin etkili baş etmenin alt boyutu olan sosyal desteğe başvurmayı azalttığı (F=4,055; p=0,045), algılanan stresin alt boyutu olan yetersiz özyeterlik algısının etkili baş etmenin alt boyutu olan sosyal desteğe başvurmayı azalttığı (F=3,860; p=0,023) belirlendi.

Anahtar Kelimeler: Psikolojik sağlamlık, stres, öz yeterlik, sosyal destek, baş etme.

Abstract:
The aim of this research is to observe the effect of perceived stress on the relationship of resilience with self efficacy, social support and efficient coping skills in nursing students.
This research is performed in the type of descriptive and correlational and the participants are 215 nursing students who are being educated in a foundation university. Used data forms are; Personal Information Form, Connor-Davidson Resilience Scale, Perceived Stress Scale, General Self Efficacy Scale-Turkish Form, Revised Form of the Multidimensional Scale of Perceived Social Support and Ways of Coping Inventory collected every other week for two weeks in each class in two sessions. Descriptive statistic tests, Independent Samples t test, One Way Anova test, Bonferroni test, pearson correlation analysis and linear regression analysis are used in the process of analyzing data.
It was determined that 20.65 ± 1.76 of the average age and %91.2 of the students were female. Comparing the students who have a good communication and relationship between his/her surroundings, with the students who have an average communication and relationship with his/her surroundings and 4th grade students with 3rd grade students, it was discovered that the average score of resilience is higher in them.
Correlation analysis with resilience on perceived stress, self efficacy, social support and effective coping skills it is found that, there is no significant difference but it is seen that there is negative relation on inadequate self efficacy perception.
In accordance with the fictionalized modal, regression analysis suggests that, resilience decreases the inadequate self efficacy perception, inadequate self efficacy perception decreases the appliance to social support and perceived stress decreases the appliance to social support.
Key Words: Resilience, stress, self efficacy, social support, coping skills.