Yumurta tavuğu rasyonlarında amino asit yoğunluğu ve proteaz ilavesinin performans, yumurta kalitesi ve azot atılımı üzerine etkileri
Effect of dietary amino acid level and protease supplementation on performance, egg quality and nitrogen excretion of laying hens
Yazar: HULÜSİ OZAN TAŞKESEN
Danışman: PROF. DR. NECMETTİN CEYLAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Esansiyel amino asit = Essential amino acid ; Serin alkali proteaz = Serine alkaline protease ; Yumurta tavukları = Laying hens

Özet:
Bu tez çalışmasında farklı sindirilebilir amino asit yoğunluklarında yumurta tavuğu rasyonlarına ticari proteaz enzimi ilavesinin performans, yumurta kalite kriterleri ve azot atılımı üzerine etkileri incelenmiştir. Çalışma, Kahverengi Nick ticari ırkına mensup 26 haftalık yaştaki 336 adet hayvan ile 30 hafta sürdürülmüş, her muamele grubu 7 hayvan içeren 12 tekerrür ile 4 grupta, 2x2 faktöriyel düzende (normal veya % 6 düşük amino asit yoğunluğu ve 2 enzim seviyesi; var veya yok), tesadüf blokları deneme deseninde yürütülmüştür.
Proteaz enzimi ilavesinin kahverengi yumurtacılarda yumurta verimi, yumurta üretimi, yumurta ağırlığı,  yem tüketimi, yemden yararlanma, yumurta kalite kriterleri ve azot atılımı  ve sindirilebilirliği üzerine önemli bir etkisi olmazken (P>0.05); amino asit yoğunluğunun yumurta verimi, yumurta üretimi, yumurta ağırlığı ve yem tüketimi üzerine bazı haftalar bazında etkisi olsa da bu etkilerin üretimin geneline yansımadığı tespit edilmiştir (P>0.05).
Amino asit yoğunluğu ve proteaz enzimi ilavesinin Haugh birimi üzerine interaksiyonu önemli bulunmuş (P<0.05), normal amino asit yoğunluğuna sahip yemlerle beslenen tavuklarda proteaz ilavesi Haugh birimini önemli ölçüde iyileştirirken, düşük yoğunluklu yemlerde öenmli bir farklılığa yol açmamıştır.
Tüketilen her birim azota karşı atılan azot oranı, proteaz enzimi ve amino asit yoğunluğu interaksiyonundan önemli seviyede etkilenmiş (P<0.05) ve normal yemlerle beslenen tavuklarda proteaz enzimi ile atılan azot oranı artarken düşük yoğunluklu yemlerle beslenenlerde değişiklik gözlenmemiştir.
Mevcut araştırma sonucunda ideal amino asit profiline göre sindirilebilir esansiyel amino asitler minimum ihtiyaç düzeyinde karşılandığında ticari kahverengi yumurta tavukları için önerilen amino asit yoğunluğunun % 6 düşürülmesinin performans ve yumurta kalitesinde herhangi bir olumsuzluğa neden olmaksızın mümkün olabildiği, proteaz ilavesinin ise ilgili amino asit yoğuluklarında önemli bir katkı sağlamadığı sonucuna varılmıştır

Abstract:
In this experiment, effects of commercial protease enzyme supplementation to different digestible amino acid level diets on performance, egg quality parameters and nitrogen excretion of laying hens. The study was conducted with 336 Brown Nick laying hens which were at 26 weeks of age until 56 weeks of age. Each treatment was assigned to 12 replicate pens with 7 animals per pen. 4 dietary treatments in a factorial arrangement (2 amino acid levels; normal or 6 % lower x with or without enzyme supplementation) were randomly assigned to experimental blocks.
It was determined that while protease supplementation to Brown Nick laying hens had no significant effects on egg production, egg weight, feed intake, feed conversion, body weight, eqq quality and nitrogen excretion (P>0.05);  amino acid levels has significant effects on egg production, egg weight, and feed intake weekly, though these effects did not change the whole experiment results (P>0.05). Interaction between amino acid levels and protease supplementation was significant for Haugh unit in such a way that; while Haugh unit is significantly improved by protease supplementation on standard amino acid diets; there were no significant changes with low amino acid level diets.
Interaction between amino acid levels and protease supplementation was significant for excreted nitrogen / ingested nitrogen ratio (P<0.05).  While excreted nitrogen is significantly improved by protease supplementation on normal amino acid diets; there were no significant changes with low amino acid diets.
It was concluded that when digestible essential amino acid requirements are met according to ideal amino acid profile, it is possible to reduce recommended protein and amino acid levels by 6% without adversly effecting performance and egg quality in commercial Brown layers. Also there is no significant effect of protease supplementation on hen performance or egg quality of Brown layers at the mentioned amino acid levels.