Psikiyatri polikliniğinde takip edilen hastalarda içselleştirilmiş damgalanma,  benlik saygısı ve algılanan sosyal destek
Internalized stigma, self-esteem and perceived social support in patients followed in psychiatric outpatient clinic
Yazar: HÜLYA KÖK
Danışman: DOÇ. DR. SATI DEMİR
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Benlik saygısı = Self esteem ; Bipolar bozukluk = Bipolar disorder ; Damgalama = Watermarking ; Mental bozukluklar = Mental disorders ; Psikiyatrik hastalar = Psychiatric patients ; Sosyal destek = Social support ; Şizofreni = Schizophrenia

Özet:
Tanımlayıcı nitelikteki bu araştırma, psikiyatri polikliniğinde takip edilen şizofreni ve bipolar bozukluk tanılı hastalarda içselleştirilmiş damgalanma, benlik saygısı ve algılanan sosyal destek düzeyini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma; Eskişehir ilinde bulunan Eskişehir Devlet Hastanesi,  Eskişehir Yunus Emre Devlet Hastanesi ve Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nin psikiyatri polikliniğine başvuran 362 şizofreni ve bipolar bozukluk tanılı hastalarda yürütülmüştür. Araştırmada verileri Hasta Bilgi Formu, Ruhsal Hastalıkların İçselleştirilmiş Damgalanması Ölçeği (RHİDÖ), Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ) Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBADÖ) ile toplanmıştır. Hastaların yaş ortalaması 40,99±12,48 (min.=18,00; max.=88,00) olup, % 53,9'u erkek, %32,9' lise mezunu ve  %43,9'u evlidir. Hastalık süresi olarak 3-8 yıl grubunda yer alan hasta oranı %31,2'dir. Hastaların %90,1'i daha önce psikiyatri servisinde yatmış olup, %51,1'i 2-5 kez yattığını ifade etmiştir. Hastaların %63,3'ü tanısını bilmekte, %36,7 intihar girişiminde bulunmuştur. Hastaların %33,4'nün ailesinde psikiyatrik hastalık tanısı alan birey bulunmaktadır. Çalışmaya katılan hastaların RHİDÖ puan ortalaması 78,04 ±17,92, RBSÖ puan ortalaması 2,30 ± 1,42 ve ÇBASDÖ puan ortalaması 39,43 ±15,36 olarak saptanmıştır. Medeni durum olarak 'boşanmış/eşi ölmüş/evli ama ayrı yaşıyor' grubunda olan hastaların RHİDÖ ve RBSÖ puan ortalamaları evli olanlarınkinden anlamlı ölçüde daha yüksektir. Şizofreni tanısı ile takip edilen hastaların RHİDÖ puan ortalamaları, bipolar bozukluk tanısı ile takip edilen hastalarınkinden anlamlı ölçüde daha yüksektir. Benlik saygısı ve algılanan sosyal destek azaldıkça, içselleştirilmiş damgalanma düzeyi artmaktadır.

Abstract:
This descriptive study was performed to identify the internalized stigma, self-esteem and perceived social support - levels in patients having schizophrenia and bipolar disorder.  The study was conducted on 362 patients diagnosed with schizophrenia and bipolar disorder. Data collection was with the  Internalized Stigma of Mental Illness Scale (ISMIS),  Rosenberg Self-Esteem Scale (RSES), Multidimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS), and the patient information form prepared by the investigator. The mean age of the patients was 40,99 ± 12,48 (min. = 18,00; max. = 88,00) years, 53,9% were male, 32%  'high school graduates and 43,9% were married. The study participants were followed with 52,5% schizophrenia and 44,8% bipolar disorder. Proportion of patients having 3-8 years of disease duration was 31,2%, 90,1% of the patients were previously hospitalized in a psychiatric ward and 51,1 of them stated 2-5 times hospitalization. 63,3% of the patients knew their diagnosis, 36,7% had attempted suicide. 33,4% of them had family members who had psychiatric diagnosis. ISMIS mean score of patients was 78,04 ± 17,92, RSES mean score was 2,30 ± 1,42  and MSPSS mean score 39,43 ± 15,36. Marital status as " divorced / widowed / married but living separately ' ISMIS and RSES score of the patients in group was significantly higher than that of married. ISMIS score of the patients who had schizophrenia diagnosis significantly was higher than bipolar patients. As self-esteem and perceived social support decreases, the level of internalized stigma increases .