Tarihi ve arkeolojik veriler ışığında Altınözü
Altınözü the light of the historical and archaeological data
Yazar: BETÜL DAĞLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN KALMIŞ
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History

Özet:
Çalışma sahasını oluşturan Altınözü, Hatay'ın güneydoğusunda
bulunmaktadır. Türkiye-Suriye sınırının 52 km'lik kısmını oluşturan Altınözü'nün
sınırlarını, büyük oranla doğusunda bulunan Asi Nehri ve Kuseyr Platosu
oluşturmaktadır. Altınözü'nün güneybatısında Yayladağı ilçesi, doğusunda Suriye
ve Asi Nehri, kuzeyinde Amik Ovası, batısında ise Habib-i Neccar Dağı
bulunmaktadır.
Altınözü'nde yapılan ilk bilimsel çalışmalar, 1954 yılında Paleolitik Dönem
çalışmaları şeklinde gerçekleşmiştir. Altınözü ilçesinde yapılan çalışmalar
bölgenin, Kalkolitik ve Tunç Çağı ile birlikte Hellenistik ve Roma dönemlerinde
de hareketli bir yerleşim alanı olarak kullanıldığı ortaya çıkarmıştır. Yapılan yüzey
araştırmaları sonucunda Altınözü'nde önceden tespit edilmiş 15 höyük, 2 nekropol
alanı, 1 kale, 3 kaya mezarı, 34 adet yerleşim alanı tespit edilmiştir. 2021 ve 2022
yılları arasında Altınözü'nde tarafımızca yüzey araştırmaları gerçekleştirilmiştir.
Yapmış olduğumuz yüzey araştırması sonucunda 1 adet höyük, 1 adet nekropol
alanı ve 4 adet yerleşim yeri tespit etmiş bulunmaktayız. Yapmış olduğumuz
araştırmada elde edilen sonuçlar önceki araştırmalarda bulunanlarla birlikte
değerlendirilmiştir. Tespit edilen merkezlerin çoğu Kalkolitik, Tunç, Demir Çağı,
Hellenistik, Roma, Bizans ve İslami Döneme tarihlendirilmiştir. Ayrıca bu bölge
Amik Ovası'na göre daha kırsal ve yüksek bir bölge olduğundan Amik Ovası'nın
aksine çok fazla çalışma gerçekleştirilememiştir. Dolayısıyla gerçekleşecek olan
çalışmalar kırsal bölgenin yerleşmeleri hakkında bilgilerimizi arttıracaktır.
Altınözü'nde tespit edilen höyüklerin çoğu Pazar Deresi etrafında verimli
sulak alanda konumlanmıştır. Bölgede bulunan höyükler önemli yol ağları, tarım
arazileri, su kaynaklarının etrafında ve coğrafyayı kontrol altında tutan stratejik
konumlarda bulunmaktadır. Yüzey araştırmaları sırasında tespit edilen höyüklerde
bulunan keramikler, bölgenin Eski çağ tarihi için oldukça önemlidir.
Kalkolitik Dönem, Tunç Çağı, Hellenistik ve Orta Çağ'a tarihlendirilen
keramikler bölgenin zengin bir geçmişi olduğunu kanıtlar niteliktedir. Yapmış
olduğumuz tez çalışmasının, Türkiye-Suriye sınırında bulunan Altınözü'nün Eski
Çağ tarihine ışık tutarak, bölge tarihinin aydınlatılmasına yardımcı olacağının
kanaatindeyiz.

ANAHTAR KELİMELER
Eski Çağ, Hatay, Kuseyr Platosu, Altınözü, Yüzey Araştırması

Abstract:
Altınözü, which constitutes the study area, is located in the southeast of
Hatay. The borders of Altınözü, which constitute 52 km of the Turkey-Syria border,
are mostly formed by the Orontes River and the Kuseyr Plateau in the east. There
is Yayladağı district in the southwest, Syria and Orontes River in the east, Amik
Plain in the north and Habib-i Neccar Mountain in the west of Altınözü.
The first scientific studies in Altınözü were carried out in the form of
Paleolithic Period studies in 1954. The studies carried out in Altınözü district
revealed that the region was used as a lively settlement area during the Hellenistic
and Roman periods as well as the Chalcolithic and Bronze Ages. As a result of the
previous surface studies, 15 mounds, 2 necropolis areas, 1 castle, 3 rock tombs and
34 settlement areas were identified in Altınözü. Between 2021 and 2022, additional
surface studies were carried out by us. As a result of our studies, we have identified
1 mound, 1 necropolis area and 4 settlements. The results obtained in our research
were evaluated together with those found in previous studies. Most of the identified
centers are dated to the Chalcolithic, Bronze, Iron Age, Hellenistic, Roman,
Byzantine and Islamic Periods. In addition, since this region is more rural and
higher than the Amik Plain, unlike the Amik Plain, not many studies have been
carried out. Therefore, the studies to be carried out will increase our knowledge
about the settlements of the rural areas.
Most of the mounds identified in Altınözü are located in the fertile wetland
around the Pazar Stream. The mounds in the region are located around important
road networks, agricultural lands, water resources and in strategic positions that
keep the geography under control. The ceramics found in the mounds that were
discovered during the studies are very important for the ancient history of the
region.
The ceramics that were dated to the Chalcolithic Period, Bronze Age,
Hellenistic and Middle Ages prove that the region has a rich past. We believe that
the thesis we have done will help to illuminate the history of the region by shedding
light on the Ancient Age history of Altınözü, located on the Turkey-Syria border.

KEY WORDS
Ancient Age, Hatay, Kuseyr Plateau, Altınözü, Surface Studies