Obsesif kompulsif bozukluk, kaygı bozukluğu ve depresyon tanısı almış danışanlarda algılanan sosyal destek, benlik saygısı ve içselleştirilmiş damgalama arasındaki ilişkiler
Relationships between perceived social support, self-esteem and internalized stigma in clients diagnosed with obsessive-compulsive disorder, anxiety disorder and depression
Yazar: CANSU AKÇINAR
Danışman: PROF. DR. BOZKURT KOÇ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Araştırmada algılanan sosyal destek ve benlik saygısı düzeyinin içselleştirilmiş damgalamayı ne kadar yordadığı ve değişkenlerin birbirleri ile olan ilişkisi değerlendirilmektedir. Araştırmada veri toplama araçları olarak "Ruhsal Hastalıklarda İçselleştirilmiş Damgalama Ölçeği, "Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve " Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği" kullanılmıştır.Araştırmada 18-58 yaş aralığında olan 400 gönülllü katılımcı ile çalışılmıştır. Veriler IBM SPSS Statistics 21 programı kullanılarak analiz edilmiştir.
Araştırma bulgularına göre algılanan sosyal destek ve benlik saygısı düzeyi içselleştirilmiş damgalama düzeyindeki varyansın %62.8' ini açıklamaktadır. Algılanan sosyal destek ve benlik saygısı düzeyi arttıkça içselleştirilmiş damgalama düzeyi azalmaktadır. Algılanan sosyal destek ve benlik saygısının içselleştirilmiş damgalama ile negatif yönde; algılanan sosyal destek ve benlik saygısının ise pozitif yönde ilişkili olduğu tespit edilmiştir. Demografik değişkenler açısından incelendiğinde; içselleştirilmiş damgalama düzeyinde cinsiyet, medeni durum, eğitim seviyesi, ikamet edilen yer, tıbbi tanı ve ailede psikiyatrik hastalık öyküsünün varlığı açısından anlamlı farklılıkların bulunduğu görülmüştür. Erkeklerin içselleştirilmiş damgalama düzeyi kadınlarınkinden, boşanmış bireylerin içselleştirilmiş damgalama düzeyi, evli ve bekarlardan, ilçede yaşayanların içselleştirilmiş damgalama düzeyi il merkezinde yaşayanlarınkinden daha yüksektir. Eğitim seviyesi açısından bakıldığında lise ve önlisans mezunu olan bireylerin içselleştirilmiş damgalama düzeyi, eğitim seviyesi lisans ve üzerinde olan bireylerin içselleştirilmiş damgalama düzeyinden daha yüksektir. Kaygı bozukluğu olan bireylerin içselleştirilmiş damgalama düzeyi depresyon ve obsesif kompulsif bozukluk (OKB) tanısına göre daha düşüktür. Ailesinde psikiyatrik hastalık öyküsü bulunanların içselleştirilmiş damgalama düzeyi bulunmayanlara göre daha yüksektir.
Araştırmadan elde edilen bulguların ruhsal hastalıklarda içselleştirilmiş damgalamayı azaltıcı ve önleyici müdahalelerin oluşturulması açısından yararlı olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
The study evaluates how much perceived social support and self-esteem levels predict internalized stigma and the relationship between variables. The "Internalized Stigma of Mental Illness Scale," "Multidimensional Scale of Perceived Social Support," and "Rosenberg Self-Esteem Scale" were used as data collection tools in the study. The study included 400 volunteer participants between the ages of 18-58. The data were analyzed using the IBM SPSS Statistics 21 program.
According to the research findings, perceived social support and self-esteem levels explain %62,8 of the variance in the level of internalized stigma. As the level of perceived social support and self-esteem increases, the level of internalized stigma decreases. Perceived social support and self-esteem are negatively related to internalized stigma; It was determined that perceived social support and self-esteem were positively related. When examined in terms of demographic variables; the  level of internalized stigma is affected by gender, marital status, educational status, place of residence, medical diagnosis and the presence of psychiatric diseases in other family members. The level of internalized stigma in men is higher than that of women, the level of internalized stigma in divorced individuals is higher than that of married and single individuals, and the level of internalized stigma in districts is higher than that of those living in the city center. In terms of level of education, the level of internalized stigma in individuals who are high school and associate degree graduates is higher than the level of internalized stigma in individuals with a bachelor's degree or higher. The level of internalized stigma in individuals with anxiety disorders is lower than those diagnosed with depression and obsessive compulsive disorder (OCD). The level of internalized stigma in those with a family history of psychiatric illness is higher than those without.
It is thought that the findings obtained from the research will be useful in creating preventive interventions and reducing internalized stigma in mental illnesses.