Acil serviste kontrastlı tomografi çekilen travma hastalarında kontrast nefropatisi gelişiminin incelenmesi
An investigation of the development of contrast nephropathy in trauma patients taking contrast tomography in the emergency service
Yazar: MEHMET CAN ESGİBAY
Danışman: PROF. DR. TÜRKER YARDAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Nefroloji = Nephrology ; Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology ; İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Alerji ve immünoloji = Allergy and immunology ; Hipersensitivite-ani = Hypersensitivity-immediate ; Kontrast maddeler = Contrast media ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries

Özet:
Amaç: Bu çalışmada travma nedeniyle acil servisimize başvuran ve kontrast madde verilerek bilgisayarlı tomografi (BT) çekilen hastalarda; travmanın klinik özellikleri ve kontrast nefropatisi gelişiminin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Hastalar ve Yöntem: Acil servise travma nedeniyle 2018 yılında başvuran hastaların klinik özellikleri retrospektif olarak incelendi. Hastalar kontrast nefropatisi gelişimi olan ve olmayan hastalar olarak iki gruba ayrıldı. Hastaların genel özellikleri bu iki grup açısından karşılaştırıldı.
Bulgular: Bu çalışmaya toplam 329 hasta dahil edildi. Travma hastalarının en sık başvuru yaşı 18 – 29 yaş aralığı idi. Başvuruların en sık görüldüğü mevsim yaz mevsimi idi. En sık görülen etiyolojik faktör trafik kazaları idi. En sık yaralanan bölge baş – boyun yaralanmaları idi. Hastaların 18'inde (%5.47) kontrast nefropatisi gelişmişti. Kontrast nefropatisi gelişen ve gelişmeyen grupların genel özellikleri karşılaştırıldığında; yaş, diyabetes mellitus (DM), kan üre nitrojeni (BUN), renal yaralanma, yaralanma ciddiyet skoru (ISS) ve Mehran risk skorları ile kontrast nefropatisi arasında anlamlı fark saptandı (p<0.05). Multivariate analiz sonucunda; yaş, renal yaralanma, Mehran risk skoru, ISS skoru ve kontrol kreatinin kontrast nefropatisi gelişimini etkileyen değişkenler olarak belirlendi. Receiver operating characteristic (ROC) analizi sonucunda Mehran risk skoru ≥ 2, ISS skoru ≥ 11 değerlerinin kontrast nefropatisi gelişiminde eşik değer olduğu, negatif öngörü değerinin her ikisi için de > %98 olduğu tespit edildi.
Sonuç: Acil serviste kontrast madde verilen travma hastalarında; yaş, renal yaralanma, ISS skoru, Mehran risk skoru ve kontrol kreatinin kontrast nefropatisi gelişiminde etkili faktörlerdir. Kontrast nefropatisi gelişen travma hastalarında ölüm oranı artmaktadır.
ANAHTAR KELİMELER: Acil servis, travma, kontrast nefropatisi

Abstract:
Aim: In this study, it has been aimed to evaluate the clinical features of trauma and the development of contrast-induced nephropathy (CIN) in the patients applied to the emergency departments and receiving a CT scan with intravenous contrast agent.
Patients and Method: Clinical characteristics of patients applied to the emergency department due to trauma in the year 2018 have been examined retrospectively. The patients were divided into two groups as patients with and without CIN development. The general characteristics of the patients were compared in terms of these two groups.
Results: A total of 329 patients were included in this study. The most frequent age group of trauma patients was 18-29 ages. The most frequent application was the summer season. The most frequent etiological factor was traffic accidents. The most frequently injured area of body was the head and the neck. The CIN developed in 18 patients (5.47%). When the general characteristics of the groups with and without contrast nephropathy are compared; a statistically significant difference were observed between the age, diabetes mellitus (DM), blood urine nitrogen (BUN), renal trauma, scoring systems used, and mortality; and CIN (p < 0.05). In the multivariate analysis; age, renal trauma, Mehran risk score, injury severity score (ISS), and control creatinine were determined to be variables that affect CIN. In the Receiver operating characteristic (ROC) analysis; Mehran risk score ≥ 2, ISS score ≥ 11 values were observed to be the threshold values for developing CIN, and the negative predictive value was > 98% for both scores.
Conclusion: In trauma patients receiving contrast agent in the emergency department; age, renal injury, ISS score, Mehran risk score and control creatinine are effective factors in the development of contrast nephropathy. The mortality rate increases in trauma patients with contrast nephropathy.
KEYWORDS: Emergency department, trauma, contrast-induced nephropathy