Tek eğeli ve çok eğeli döner alet sistemlerinin kök kanal şekillendirme etkinliklerinin değişik parametrelerle değerlendirilmesi
Comparisons of single and multiple file system root canal preperation techniques with different parameters
Yazar: İLKNUR KAŞIKÇI BİLGİ
Danışman: PROF. DR. MEHMET KEMAL ÇALIŞKAN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Dental aygıtlar = Dental instruments ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Diş hekimliği = Dentistry ; Endodonti = Endodontics ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; İrrigasyon = Irrigation

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı farklı döner eğe sistemlerinin oluşturduğu apikalden taşan irigasyon ve debris miktarının değerlendirilmesi ile yer çekimi etkisinin ve eğimli kök kanallarında genişletme sonucu oluşan çalışma boyu kaybının taşan irigasyon ve debris üzerine etkisinin araştırılmasıdır. 
Gereç ve Yöntem: Aşırı kök kanal eğimine sahip 120 adet alt ve üst çene büyük azı dişte; Twisted File Adaptive, WaveOne, ProTaper Next, Mtwo, One Shape eğeleri ile kök kanal şekillendirmesi yapıldı. Her eğe sistemi yer çekimine göre üst ve alt çeneyi taklit eden bir düzenek kullanılarak iki alt grupta karşılaştırıldı. Taşan irigasyon ve debris miktarı 10-5 hassasiyetinde hassas tartı ile ölçüldü. Çalışma boyu kaybı genişletmeden önce ve sonra stereomikroskop ve mikrometre ile ölçüldü. Ayrıca genişletme ve irigasyon için geçen süre hesaplandı. 
Bulgular: Diş pozisyonlarının, eğe sistemleri üzerine apikalden taşan irigasyon ve debris miktarı açısından anlamlı bir etkisi görülmedi (P > 0.05). Ancak eğelerden bağımsız olarak değerlendirildiğinde alt çene pozisyonunda daha fazla debris taştığı gözlemlendi (P < 0.001). Apikalden taşan irigasyon ve debris miktarı arasında pozitif bir korelasyon saptanırken (P = 0.001), çalışma boyu kaybı ile taşan debris miktarı arasında herhangi bir korelasyon görülmedi (P > 0.05). TFA sisteminde anlamlı olarak diğer eğe sistemlerinden daha az irigasyon taşkınlığı görüldü (P = 0.003). MT ile yapılan genişletme süresinin istatiksel olarak anlamlı ölçüde diğer tüm sistemlerden daha fazla olduğu bulundu (P < 0.05).
Sonuçlar: Tüm eğe sistemlerinde apikalden belli miktarda irigant ve debris taştığı görüldü. Çalışma boyu kaybı ve yer çekiminin taşan debris miktarı üzerine anlamlı bir etkisi görülmedi.

Abstract:
Aim: The aim of this study was to evaluate the amount of extruded irrigant and debris produced by different rotary systems and to determine the influences of gravitational force and working length changes in curved canals on extrusion.
Materials and Methods: One hundred twenty severely curved maxillary and mandibular molar root canals were instrumented with; Twisted File Adaptive, WaveOne, ProTaper Next, Mtwo and One Shape. Each group was divided into two subgroups as maxillary and mandibular according to their location at the experimental set-up. The amount of extruded irrigant and debris were weighed using a 10-5 microbalance. Additionally, working length changes of curved canals were measured before and after root canal instrumentation with stereomicroscop and micrometer. The working time required to complete instrumentation was recorded. 
Results: The location of tooth and the instrument used had no significant effect on the amount of extrusion (P > 0.05). When the gravitational force via tooth locations was considered irrespective of the instruments, significantly more irrigant and debris were extruded in mandibular location (P < 0.001). A positive correlation was determined between the amount of extruded irrigant and debris (P = 0.001). On the other hand there was no correlation between working length changes and extruded debris (P > 0.05). The TFA extruded significantly less irrigant compared to other groups (P = 0.003). The preparation time with MT was significantly longer than other systems (P < 0.05). 
Conclusions: All rotary instruments caused irrigant and debris extrusion. Also none of the analysed factors such as instrument technique, gravity and the amount of working length change of curved root canal have an effect on the extruded debris.