Yerel yönetim harcamalarının karşılaştırmalı analizi: Türkiye ve OECD
Comparative analysis of local government expenditure: Turkey and OECD
Yazar: MERVE TEKDERE
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZÜLKÜF AYRANGÖL
Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ekonomi = Economics ; Maliye = Finance
Dizin: Belediyeler = Municipalities ; Bütçe = Budget ; Kamu ekonomisi = Public economy ; Kamu harcamaları = Public expenditures ; Kamu maliyesi = Public finance ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; OECD ülkeleri = OECD countries ; Yerel yönetimler = Local administrations

Özet:
Yerel yönetimler, özellikle siyasi ve ekonomik açıdan önemi her geçen gün artan idari birimlerdir. Önem artışında; halka yakın birimler olmaları, vatandaşların tercihleri hakkında daha iyi bilgi edinerek kaynakların etkin kullanımını sağlamaları, karar alma aşamalarına halkın siyasi katılım imkanlarını artırmaları, demokrasi okulu olarak görülmeleri, şeffaflığı, hesap verebilirliği ve mali sorumluluğu geliştirmeleri ile merkezi yönetimin oluşturduğu bazı olumsuzlukları minimize etmeleri gibi birçok faktör etkili olmaktadır. Belirtilen faktörler çerçevesinde yerel yönetimlerin görev ve sorumlulukları ile harcamalarının, Türkiye dahil birçok ülkede genel bir artış eğilimi gösterdiğini ifade etmek mümkündür.
Yerel yönetimler; alt ve üstyapı, kültürel değerlerin ve dezavantajlı kesimlerin korunması, şehre işlevsellik kazandırılması, şehrin tanıtımı, yerel düzeyde girişimciliğin desteklenmesi, tarım ve hayvancılığın geliştirilmesi ile düzenli şehirleşmenin sağlanması gibi geniş bir görev yelpazesi çerçevesinde harcamalar gerçekleştirmekte ve birtakım sosyo-ekonomik ve siyasi etkiler meydana getirmektedir. Yerel yönetimlerin harcamalarını incelemek; oluşacak etkilerin takip ve tahmin edilebilmesi, genel harcama yapısının tespiti, harcamaların öncelikli olarak hangi alanlara yöneldiği, yerel düzeyde kalkınmanın sağlanması için harcamaların ne doğrultuda değiştirilmesi gerektiği ve harcamalar açısından yerel yönetimlerin uluslararası konumunu ortaya koyma noktasında oldukça önemlidir.
Anlatılanlar kapsamında bu çalışmanın amacı, Türkiye'deki yerel yönetim birimlerinin harcamalarını 2006-2018 dönemine ait veriler çerçevesinde, kurumsal, ekonomik ve fonksiyonel sınıflandırma yöntemleri ile incelemektir. Söz konusu inceleme, Türkiye'deki yerel yönetim birimlerinin kendi içinde değerlendirilmesi ve OECD ülkeleri ile karşılaştırılarak, detaylı biçimde analiz edilmesi şeklinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın sonucunda hangi yerel yönetim birimlerinin cari işlere yoğunlaştığı veya yatırım odaklı olduğu konusunda çıkarımlar yapılmıştır. Ayrıca Türkiye'deki yerel yönetimlerin genel olarak OECD ülkelerine ait ağırlıklı ortalamalardan farklı bir harcama yapısına sahip olduğu sonucu elde edilmiştir. Ulaşılan sonuçlar ve uluslararası harcama trendleri doğrultusunda, yerel yönetim birimlerinin daha etkin ve verimli hizmet sunabilmeleri ve vatandaş memnuniyetini artırabilmeleri için birtakım önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Local governments are administrative units, which are becoming increasingly important particularly in political and economical terms. Being close to the public; ensuring the efficient use of resources by getting better information about the preferences of the citizens; increasing political participation opportunities for the people in decision making stages; being seen as schools of democracy; minimizing some of the negativities created by the central government by improving transparency, accountability and financial responsibility are among many factors that increase their importance. Within this framework, duties, responsibilities and expenditures of local governments are known to show a general upward trend in many countries, including Turkey.
Local governments have some socio-economic and political effects and make expenditures on a wide range of tasks, such as ensuring regular urbanization with the development of agriculture and animal husbandry, supporting entrepreneurship at the local level, promotion of the city, providing functionality to the city, protection of cultural values and disadvantaged groups, infrastructure and superstructure. Examining the expenditures of local governments is important in order to be able to follow and predict the effects that will occur; to determine their general expenditure structures; to reveal their international position in terms of expenditures; and to determine which areas should be directed primarily in order to ensure development at local level.
Within this framework , the purpose of this study is to examine the expenditure of local government units in Turkey with institutional, economic and functional classification methods in the framework of data for the period 2006-2018. The examination process was realized by analyzing local government units in Turkey in detail and comparing them with OECD countries. As a result of the study, inferences are made about which local government units focus on current affairs and which ones are investment-oriented. In addition, it has been concluded that local governments in Turkey generally have a different spending structure than weighted averages of OECD countries. In line with the results, suggestions have been made for local governments to provide more effective and efficient services and to increase public satisfaction.