Obezite cerrahisi öncesi ve sonrası hastaların yeme tutumları, beden imajı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between eating attitudes, body image and quality of life in patients before and after obesity surgery
Yazar: HATİCE AKKAYAOĞLU
Danışman: PROF. DR. SEVİM ÇELİK
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Beden imajı = Body image ; Hemşirelik = Nursing ; Obezite = Obesity ; Obezite cerrahisi = Bariatric surgery ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yeme tutumu = Eating attitudes

Özet:
Araştırma, obezite cerrahisi öncesi ve sonrası hastaların yeme tutumları, beden imajı ve yaşam kalitesi   arasındaki   ilişkinin   incelenmesi   amacıyla gerçekleştirildi. Araştırmanın örneklemini 50 hasta oluşturdu. Veriler, 23.04-2018-05.11.2018 tarihleri arasında ameliyattan önce, ameliyattan 1, 3 ve 6 ay sonra demografik ve klinik özellikler formu, Üç Faktörlü Beslenme Anketi, Vücut Algısı Ölçeği ve SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde; tanımlayıcı istatistiklerin yanında Kolmogorov-Smirnov, Shapiro-Wilk Friedmann,  Wilcoxon, Kruskal-Wallis ve Mann-Whitney U testleri kullanıldı.
Araştırmada hastaların %78'inin kadın, %80'inin evli, %44'ünün üniversite mezunu, yaş ortalamasının 36.34±9.76 olduğu ve %70'inin çalıştığı belirlendi. Hastaların ameliyat öncesi ve ameliyat sonrası yeme tutumu davranışı puan ortalamaları arasında istatistiksel anlamlı farklılık saptandı (p<0.05). Ameliyat öncesi dönemde hastaların düşük olan beden imajı algılarının ameliyat sonrası dönemde anlamlı olarak arttığı belirlendi (p=0.001).  Hastaların ameliyat sonrası 6. ayda yaşam kalitesi ölçeği puan ortalamalarının istatistiksel anlamlı olarak arttığı bulundu (p=0.001). 
Araştırma, obezite cerrahisi geçiren hastaların ameliyat öncesi döneme göre ameliyat sonrası dönemde pozitif yeme tutumlarının geliştiğini, beden imajı algılarının olumlu yönde değiştiğini ve yaşam kalitelerinin arttığını gösterdi. Bu sonuçlar doğrultusunda; obezite cerrahisi sonrasında hastaların fizyolojik ve psikolojik değişimlere uyum sağlamaları için hemşirelerin meydana gelebilecek sorunları belirleyerek hastalarına bütüncül bir bakım sunmaları önerilebilir.

Anahtar Kelimeler: Obezite, Obezite cerrahisi, Hemşire

Abstract:
This study was carried out to investigate the relationship between eating attitudes, body image and quality of life of patients before and after obesity surgery. The sample of the study consisted of 50 patients. The data of the study were collected between 23.04-2018-05.11.2018 before, 1, 3 and 6 months postoperatively using demographic and clinical characteristics form, Three Factor Nutrition Questionnaire, Body Perception Scale and SF-36 Quality of Life Scale. In the analysis of the data; In addition to descriptive statistics, Kolmogorov-Smirnov, Shapiro-Wilk Friedmann, Wilcoxon, Kruskal-Wallis and Mann-Whitney U tests were used.
In the study, it was determined that 78% of the patients were women, 80% were married, 44% were university graduates, the average age was 36.34 ± 9.76 and 70% were working. There was a statistically significant difference between the mean preoperative and postoperative eating attitude scores of the patients (p <0.05). In the preoperative period, low body image perceptions of the patients increased significantly in the postoperative period (p = 0.001). It was found that the mean scores of quality of life scores of the patients increased at the 6th postoperative month (p = 0.001).
The study showed that patients who underwent obesity surgery developed positive eating attitudes, body image perceptions changed positively and their quality of life improved in the postoperative period compared to the preoperative period. In line with these results; In order to adapt to physiological and psychological changes in patients after obesity surgery, it may be suggested that nurses provide holistic care to their patients by identifying problems that may occur.

Keywords: Obesity, Bariatric surgery, Nursing