Talasemi hastalarında mangan süperoksit dismutaz (MN-SOD) gen polimorfizmi
In thalassemia patients, mangan superoxide dismutase (MN-SOD) gene polymorphism
Yazar: FATİH ÖZTÜRK
Danışman: PROF. DR. ASLIHAN AVCI ; DOÇ. DR. ZELİHA KAYAALTI
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Disiplinlerarası Adli Bilimler Ana Bilim Dalı / Adli Kimya ve Adli Toksikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Genetik = Genetics ; Manganez = Manganese ; Polimeraz zincirleme reaksiyonu = Polymerase chain reaction ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Süperoksit dismutaz = Superoxide dismutase ; Talasemi = Thalassemia ; Türkiye = Turkey

Özet:
Çalışmamızın amacı: Türkiye popülasyonunda Talasemili hastalarda ve kontrol
grupları arasında MnSOD Ala16Val C/T Tek nükleotid polimorfizmini belirlemek ve
bu polimorfizmin cinsiyet ile ilişkinin olup olmadığını tespit etmektir.
Talesemi kalıtsal (genlerin ebeveynlerden çocuklara aktarılması) kan
hastalıkları içerisinde yer alan, hemoglobin molekülünün üretimi süresince, globin
zincir sentezlerindeki düzenlenme dengesizliklerine dayalı, globin zincir sentez
bozukluğudur. Dengesiz, globin zincir sentezi düşük hemoglobin üretiminin başlıca
nedenidir ve anemiye neden olur. Talesemi (özellikle beta-talasemi), en önemli
küresel sağlık sorunlarından biridir ve Akdeniz, Afrika. Hindistan ve Güney Asya'da
yaygın olarak bulunmaktadır. Beta talaseminin ana nedeni β-globin sentezinin
yetersiz olması dengesiz globin zincir üretimine ve α-zincirlerinin aşırı birikimine
neden olur.
Çalışmamızda 50 talasemili bireyde MnSOD Ala16Val C/T tek nükleotid
polimorfizmi (SNP) araştırıldı. İzole edilen DNA'ların MnSOD bölgesi, PCR tekniği
ile çoğaltılarak, amplifiye edildi. PCR ürünü amplifiye edilen oligonükleotid'ler
RFLP tekniği ile kesildi. Talasemili hastalarda MnSOD tek nükleotid polimorfizmin
genotip frekansları; % 30.0 homozigot tipik, %.42 heterozigot, % 28.0 homozigot
atipik genotip olarak belirlendi. Alel frekansı C aleline sahip bireylerde A(+) %51, C
aleline sahip olmayan bireylerde %49 A(-) T olarak tespit edildi.
50 kontrol gruplarında MnSOD Ala16Val C/T tek nükleotid polimorfizmi
(SNP) araştırıldı. İzole edilen DNA'ların MnSOD bölgesi, PCR tekniği ile
çoğaltılarak, amplifiye edildi. PCR ürünü amplifiye edilen oligonükleotid'ler RFLP
tekniği ile kesildi. Kontrol gruplarında MnSOD tek nükleotid polimorfizmin genotip
frekansları; % 5 homozigot tipik, %.26 heterozigot, % 19 homozigot atipik genotip
olarak belirlendi. Alel frekansı C aleline sahip bireylerde A(+) %36, C aleline sahip
olmayan bireylerde %64 A(-) T olarak tespit edildi.
Hasta ve kontrol gruplar arasında MnSOD Ala16Val genotip frekansı arasında
önemli bir fark olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Fakat MnSOD Ala16Val gen
polimorfizmi ile cinsiyet arasında önemli bir fark olmadığı tespit edilmiştir (p>0.05).

Anahtar Sözcükler: MnSOD, PCR, Polimorfizm, Talasemi, Türkiye

Abstract:
The aim of our study, both thalassemia patients and control groups in relationship
between MnSOD Ala16Val C/T is determined the single nucleotide polymorphisms and
to determine whether this polymorphism relationship with gender in Turkey population.
Thalassemias are hereditary blood diseases (that is, they're passed from parents
to children through the genes) due to unbalanced globin chain synthesis. Unbalanced
globin chain synthesis is the major cause of low level hemoglobin production leading
to anemia. The Thalassaemias (especially beta-thalassemia) pose by far the most
important global public health problem which are widespread throughout the
Mediterranean region Africa, the Middle East, the Indian subcontinent, and Southeast
Asia. Main cause of the beta thalassemias is defective β-globin synthesis, which
leads to imbalanced globin chain production and an excess of α-chains.
In this study, determine genetic polymorphism of the MnSOD were analyzed in
50 blood samples. C→T single nucleotide polymorphism (SNP) was investigated in
MnSOD Ala16Val (rs4880) region C/T extraction DNAs, were amplified with the
PCR technique. Then, the amplified oligonucleotides were cut with the RFLP
technique. The genotype frequencies of the SNP in the patients MnSOD Ala16Val
(rs4880) region C/T were determined as follows; 30.0% homozygote typical (CC),
42.0% heterozygote (CT) and 28.0% homozygote atypical (TT) genotype.
Additionally the frequency of C allele A(-) was found as 51.0% and of T allele A(+)
as 49.0%.
To determine genetic polymorphism of the MnSOD were analyzed in 50
control samples. C→T single nucleotide polymorphism (SNP) was investigated in
MnSOD Ala16Val (rs4880) region C/T extraction DNAs, were amplified with the
PCR technique. Then, the amplified oligonucleotides were cut with the RFLP
technique. The genotype frequencies of the SNP in the patients MnSOD Ala16Val
(rs4880) region C/T were determined as follows; 10.0% homozygote typical (CC),
52.0% heterozygote (CT) and 38.0% homozygote atypical (TT) genotype.
Additionally the frequency of C allele A(-) was found as 36.0% and of T allele A(+)
as 64.0%.
There was a statistically significant difference between the patient and control
groups in MnSOD Ala16Val (rs4880) genotip frekansı (p<0.05). A significant
difference was not found between MnSOD Ala16Val (rs4880) gene polymorphism
and genders (p>0.05).

Key Words: MnSOD, PCR, Polymorphism, Thalessemia, Turkey