Hemodiyaliz sürelerinin serum asimetrik dimetil arjinin düzeyleri ve endotelial markırlar üzerine etkisi
The effects of hemodialysis treatment duration on the serum asymmetric dimethylarginine levels and endothelial markers
Yazar: ALPER YAMAN
Danışman: PROF. DR. TÜLAY KÖKEN
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: ADMA = ADMA ; Endotelinler = Endothelins ; Nitrik oksit = Nitric oxide ; Renal diyaliz = Renal dialysis

Özet:
Son dönem böbrek yetmezliği tanı ve tedavideki ilerlemelere rağmen morbidite ve mortalitesi yüksek olması nedeni ile halen önemini korumaktadır. Son dönem böbrek yetersizliği olan hastalarda en önemli ölüm nedeni kardiyovasküler hastalıklardır.Asimetrik dimetil arginin (ADMA) endojen Nitrik Oksit sentaz inhibitörüdür. Lokal Nitrik Oksit (NO) sentezini engelleyerek vazospazma ve endotel disfonksiyonuna neden olmakta ve koroner arter hastalık gelişimi için risk faktörü olarak kabul edilmektedir.Ateroskleroz gelişim süreci kompleks bir süreçtir ve multifaktöryel nedenlere dayanmaktadır. Bunların içinde en önemli rolü endotelyal disfonksiyon oynamaktadır. Ateroskleroz morfolojisinde rol alan faktörlerden biriside adezyon molekülleridir. Adezvon molekülleri ekstraselüler matriks veya diğer hücreler arasındaki adezyonu sağlayan ligand veya reseptörlerden oluşan heterojen bir gruptur. İCAM-1 ve VCAM-1 de immünoglobülin süper ailesinden adezyon molekülleridir.Bu çalışmanın amacı hemodiyaliz tedavisi gören hastalarda, ADMA, NO, İCAM-1 ve VCAM-1 düzeylerine bakmak ve hemodiyaliz tedavi sürelerinin bu markerlar üzerine etkisini incelemektir.Çalışmamızda 75 hemodiyaliz tedavisi alan son dönem böbrek yetmezlikli hasta ( 0-2 yıl, 3-4 yıl, 5-6 yıl, 7-8 yıl, 9-10 yıl tedavi gören) ve kontrol grubu içinde görünürde sağlıklı 15 kişiden oluşturuldu. ADMA ve arjinin düzeyleri HPLC metoduyla floresans dedektörde ölçüldü. Serum Nitrit/Nitrat, İCAM-1 ve VCAM-1 konsantrasyonları ticari ELİSA kiti ile ölçüldü.Hemodiyaliz hastalarında ADMA seviyeleri kontrol grubuna kıyasla yüksek olarak bulundu. NO seviyeleri ise 5-6, 7-8, 9-10 yıldır tedavi gören grupta kontrol ile karşılaştırıldığında düşüktü. Serum İCAM-1 ve VCAM-1 düzeyleri hasta grubunda kontrol grubuna göre anlamlı şekilde yüksekti. Hemodiyaliz tedavisi görülen süreye göre hasta grupları karşılaştırıldığında, hiçbir parametrede gruplar arasında anlamlı fark görülmedi.Sonuç olarak; hemodiyaliz hastalarında serum ADMA, ICAM-1 ve VCAM-1 düzeylerinin arttığı ancak bu artışın hemodiyaliz tedavi süresi ile ilişkili olmadığı saptanmıştır.

Abstract:
End stage renal disease is still an important healthcare problem despite the new advances in diagnosis and treatment because of its high morbidity and mortality. Cardivascular diseases are the leading cause of death among patients with end-stage renal disease.Asymmetric Dimethyl Arginine (ADMA) is an endogenous inhibitor of nitric oxide (NO) synthase and causes local vasospasm and endothelial dysfunction by inhibiting local NO production. Therefore ADMA is evaluated as a secondary risk factor for coronary artery disease. Atherosclerosis development is a complex process and endothelial dysfunction plays a crucial role in patients with coronary atherosclerosis. Adhesion molecules plays an important role in atherosclerosis morphology. Adhesion molecules are a heterogeneous class of ligands/receptors that mediate cell adhesion either to other cells or to the extracellular matrix. ICAM-1 and VCAM-1 are the members of immunoglobulin superfamily of adhesion molecules.The goal of this study was to examine the levels of serum ADMA, NO, ICAM-1 and VCAM-1 in patients with chronic renal failure (CRF) who treated with hemodialysis. We investigated the effects of hemodialysis treatment duration to these markers.Seventyfive CRF subjects (0-2 years, 3-4 years, 5-6 years, 7-8 years, 9-10 years) participated in this study. To be selected patients had to have no other diseases. The control group was formed by fifteen appearentely healthy people. ADMA and arginine levels were measured by HPLC with fluorecence detection. Serum Nitrite/Nitrate, ICAM-1 and VCAM-1 concentrations were determined using a commercial ELİSA kit. Statistical analyses were done by using SPSS 13.0 for Windows One-Way ANOVA multipled comparison.Patients of CRF had significant higher values of ADMA compared to control group. NO levels were lower in three groups who treated 5-6, 7-8, 9,10 years compared to control group. Serum ICAM-1 and VCAM-1 levels were significantly higher than control group. No significant difference was observed when the patient (subject) groups were compared in terms of hemodialysis treatment periods.Consequently, our investigation have shown that the levels of serum ADMA, ICAM-1 and VCAM-1 levels increased although this increase was not affected by the period in which hemodialysis treatment was applied.