11 numaralı Amasya Şer'iye sicilinin transkripsiyonu ve değerlendirmesi
Transcription and evaluation of the amasya Sharia registry number 11
Yazar: ELİF TÜMER
Danışman: PROF. DR. AHMET YİĞİT
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History

Özet:
Bu tez çalışmasında, Osmanlı Devleti'nde şehzade sancağı konumunda olan Amasya kazasının H.1064-1065 / M.1653-1655 yılları arasını kapsamaktadır. Çalışma Anadolu'nun önemli bir şehri olan Amasya'da görev yapan kadıların gördüğü ve defterlere kaydettiği davalardan oluşan 11 Numaralı Amasya Şer'iye Sicili esas kaynaktır. Bu çalışmada 11 Numaralı Amasya Şer'iye Sicilinin transkripsiyonu davaların özeti ve değerlendirmesi yapılmıştır.
Kadılar, Osmanlı Devleti'nde padişahın temsilcisi konumundadır. Padişahın, kadının hukukla ilgili almış olduğu kararlara müdahale hakkı yoktur. Kadı noter, yargı işleri gibi çok geniş bir görev alanı bulunmaktadır.  Mahkemeye gelen davalar kadılar ya da nâibleri tarafından defterlere kaydedilmiştir. Kadıların tuttuğu zabıtlar olarak geçen Şer'iyye Sicilleri, Kadı Sicili, Kadı Defteri, Sicil-i mahfuz veya Sicil olarak da adlandırılmaktadır.
XV. yüzyılın ikinci yarısından XX. yüzyılın ilk çeyreğine kadar olan süreçte ki Osmanlı tarihini incelemek isteyen araştırmacılar için bu kayıtlar birinci el kaynak niteliğindedir. Şer'iye Sicilleri, Osmanlı Devleti'nde merkezde ve taşrada her tabakadan insanlar arasındaki hukukî ilişkilere dair kayıtları içeren defterlerdir. Şer'iye sicillerinin içerdiği kayıtların çeşitliliği tarih açısından önemi büyüktür. Bu defterlerde Osmanlı tarihinin sosyal, ekonomik, hukukî, siyasi ve dini gibi birçok alan hakkında bilgi içermektedir.

Abstract:
In this thesis, H. of the Amasya accident, which was in the position of şehzade sanjak in the Ottoman Empire.1064-1065 / M.it covers Dec period from 1653 to 1655. The study is based on the Amasya Sharia Registry Number 11, which consists of the cases seen and recorded in the books of the kadis working in Amasya, an important city of Anatolia. In this study, the transcription of the Amasya Sharia Registry Number 11, the summary of the cases and the evaluation were made.
Kadı's is the representative of the sultan in the Ottoman Empire. The Sultan has no right to interfere with the decisions taken by the woman regarding the law. There is a very wide range of duties such as notary public, judicial affairs. Cases that have come to court have been recorded in the books by the kadılar or their regent. The Shariah Registers, which are referred to as the records kept by the Qadis, are also called the Qadi Register, the Qadi Book, the Register-i mahfuz or the Register.
XV. from the second half of the XX century. for researchers who want to study the Ottoman history in the process up to the first quarter of the century, these records are a first-hand source. Sharia Dec are books containing records of legal relations between people of all strata in the center and in the province in the Ottoman Empire. The variety of records contained in the Sharia records is of great historical importance. In these notebooks, it contains information about many areas of Ottoman history such as social, economic, legal, political and religious.