Kendi belgelerine göre ABD'den Anadolu'ya kadın misyonerler
Women missionaries from the USA to Anatolia accordance with their own documents
Yazar: FATMA ÖKSÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP İSKEFİYELİ
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Anadolu = Anatolia ; Hristiyanlık = Christianity ; Kadınlar = Women ; Misyonerlik = Missionary ; Misyonerlik faaliyetleri = Missionary activities ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Yakın Çağ = Modern Times

Özet:
Hristiyanlık dinine mensup olmayanları Hristiyanlaştırma özelde de Protestan mezhebine dâhil etme hedefinde olan misyonerliğin temelleri Ortaçağ'da atılmıştır. Ancak teşkilâtlı olarak misyonerlik çalışmaları XIX. yüzyılda hız kazanmış ve yüzyılın ikinci yarısına gelindiğinde zirveye ulaşmıştır. Bu yüzyılda Amerikan Board Teşkilatının kuruluşuyla birlikte Amerikan misyonerleri misyon bölgelerine gönderilmeye, kendilerine maddi fon sağlanmaya ve İngiltere gibi büyük devletlerden tarafından desteklenmeye başlamıştır. Öncelikli olarak dinlerini kendi dinlerine ya da mezheplerine mensup olmayan bölgelere tanıtmak ve yaymak gayesiyle çalışmalarına başlayan Hristiyan misyonerlerin zamanla ekonomik ve sosyal alanlardaki hedeflerinin bu dinî amacın önüne geçtiği görülmektedir. 
Dünyanın hemen her bölgesinde çalışmalarını sürdüren Hristiyan misyonerler XIX. yüzyıla gelindiğinde çalışma sahası olarak Doğu coğrafyasını belirlemiş ve özellikle Orta Doğu'ya misyoner göndermeyi hızlandırmıştır. Anadolu ve Orta Doğu bölgesinin seçilmesinde Kudüs meselesi gibi dinî sebebin yanında esas gaye olan ekonomik boyut ortaya çıkmaktadır. Bunun dışında bölgenin sosyal yapısına olan müdahale de bazı sonuçlar doğurmuştur. Öyle ki misyon bölgelerinde özellikle temel ihtiyaçlardan yoksun olan topluluklar seçilmiş yapılan yardımlar karşılığında din/mezhep değiştirmeleri sağlanmıştır. Aynı topluluklar zamanla tabii oldukları devlete karşı kışkırtılarak isyan etmeye teşvik edilmiştir. 
Çalışmada öncelikle misyonerlerin hedef ve yöntemlerinden söz edilmiş, sonrasında Osmanlı Devleti'nin misyon bölgesi olarak seçilmesinin nedenlerine değinilmiştir. Bu tezde 1850-1900 yılları arasında bölgeye gelen ve Amerikan Board tarafından kaydedilen kadın misyonerlerin sayısı tespit edilmiş haklarında kısa bilgiler verilmeye çalışılmıştır.

Abstract:
The foundations of missionary, which is in target to Christianization who is not Christian and is in particularly include to Protestant sect, were found in the Middle Ages. However, organizational missionary works accelerated in the 19th century and reached the peak in the second half of the century. In this century, along with establishment of American Board Organization, American missionaries began to be sent to mission areas, to provide to their funds and to be supported by major states such as Britian. It seems that Christian missionaries, who firstly started to work with purpose including and spreading their religions to the regions which are not belonging to their religions or sects, preclude economic and social fields of religious goals in time.
Christian missionaries, who is maintain to works in almost every region of the world, determined the East geopraphy as a working areas in the 19th century and they accelerated to send missionaries especially to Middle East. In choosing of Anatolia and Middle East regions is arised economic demonsion, which is the main aim, as well as the religious cause such as Jeruselam issue. Apart from that, intervention to the social structure of the region is produced some political results. Such that, especially communities that lack of basic needs have elected and in return for made aids is provided their to change religion/sect. In time, the same communities were encouraged to rebel against to state by provoking. 
In this study, firstly, was spoke of objectives and methods of missionaries later, mentioned of reasons for election of Ottoman Empire as a mission region. In this thesis, the number of female missionaries who is go to region and is registered by American Board were determined and was given short information about they.