Beden eğitimi spor yüksek okulunda okuyan öğrencilerin  proaktif kişilik özellikleri ile çeşitli değişkenler arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Physical education and sports examine the relationships between different variables proactive personality characteristics of students studying at the high school
Yazar: BURHAN ÖZKURT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CEMAL BERKAN ALPAY
Niğde Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Beden eğitimi ve spor yüksekokulları = Physical education and sport faculty ; Demografik özellikler = Demographic characteristics ; Kariyer = Career ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Proaktif kişilik = Proactive personality ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Yapılan bu çalışmada beden eğitimi spor yüksekokulunda okuyan öğrencilerin, kariyerlerine yön verirken hangi kişilik özelliklerine sahip olduklarını belirlemek ve öğrencilerin demografik özelliklerine göre kişilikleri arasındaki farklılıkları ortaya çıkarmaktır.
Araştırmanın evreni 2014–2015 eğitim-öğretim yılında Türkiye'nin 7 bölgesinden 28 Üniversite'nin Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokullarından 1., 2., 3., ve 4. sınıflarda  farklı bölümlerinde öğrenim  gören  847 si erkek 585 kadın olmak üzere  toplam 1432 [16-47 yaş (x= 21,61, ss= 2,82), % 51,9 (847)'si erkek, % 40,9 (585)'i kadın] üniversite öğrencisi gönüllü olarak  katılmıştır.
Elde edilen verilerin SPSS 18.0 programı ile analiz edildiği araştırmada, örneklem gruplarında yer alan deneklerin demografik özellikleri frekans ve yüzde dağılımlarıyla hesaplanmıştır. Proaktif kişilik özellikleri ile ilgili görüşleri frekans ve yüzde dağılımlarının yanı sıra aritmetik ortalama ve standart sapma değerlerinin tanımlayıcı istatikleri hesaplanmıştır.
Araştırmada katılımcıların proaktif kişilik özelliklerine ilişkin görüşlerinin bireysel özelliklerine göre karşılaştırılmasında ise iki grup için bağımsız örneklemler için t testi (Independent Samples t test) ikiden fazla grup için ise varyans analizi (One Way Anova) ile test edilmiştir. Gruplar arası farklılıkların hangi grup yada gruplardan kaynaklandığının tespiti için de Tukey testi kullanılmıştır. Araştırmada katılımcıların yaşı ile proaktif kişilik özellikleri ortalamaları arasındaki ilişki Pearson korelasyon analizi ile belirlenmiştir.
Araştırma verilerinin toplanmasında, Bateman ve Crant (1993) tarafından geliştirilen ve bireylerin "Proaktif kişilik özelliklerini sorgulayan" (The proactive personality scale)'dan yararlanılmıştır. Proaktif Kişilik Ölçeği tek boyutlu olup 17 maddeden oluşmaktadır. Toplam 17 maddeden oluşan ölçek 7'li Likert türünde olup, 1-7 arasına derecelendirilmiştir. Araştırmada kullanılan proaktif kişilik ölçeğine ilişkin güvenirlik katsayısı Cronbach's Alpha değerleri ile belirlenmiş ve 0,93 olarak bulunmuştur. Bu sonuca göre proaktif kişilik ölçeğinin güvenirlik düzeyinin yüksek olduğu istatistiksel açıdan anlamlı kabul edilmiştir.  p<0,05‟in altındaki değerler istatistiksel açıdan anlamlı kabul edilmiştir.
Sonuç olarak; cinsiyet, kardeş sayısı, yaşadıkları çevre, spor branşları, anne eğitim durumu, babanın eğitim durumu, ve ankete katılan öğrencilerin gelir düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunamazken (p>0,05)   spor yapma durumları, spor yaşı, başarı düzeyleri, aile gelir düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. (p<0,05).
Yaş (p<0,05) , pozitif yönde bir ilişki olmasına rağmen bu ilişki istatistiksel olarak anlamsız bulunmuştur.


Anahtar Kelimeler: Beden Eğitim Öğrencileri, Proaktif Kişilik Özellikleri

Abstract:
The aim of this study is to determine which personal features, the students of the school of physical education and sports, have when making decisions about their careers and to find out the differences between their personalities according to their demographic features.
This study aims to examine the different variables with the proactive features of the students of 1st, 2nd, 3rd and 4th classes from different departments of 28 universities' physical education and sports schools in 7 regions of Turkey in the 2014-2015 Academic Year.
The research population is composed of 847 male students, 585 female students and the total of 1432 students [16-47 years old (x = 21.61, SD = 2.82), 51.9% (847) male, 40.9% (585) female] who voluntarily participated. These are the students of 1st, 2nd, 3rd and 4th classes from different departments of 28 universities' physical education and sports schools in 7 regions of Turkey in the 2014-2015 Academic Year.
The study of which obtained data were analyzed by SPSS 18.0 software, the demographic features of the subjects who took part in the sample group were calculated with frequencies and percentage distributions. As well as the opinions about the proactive personal features and percentage distributions, the descriptive statics of arithmetic averages and the standard deviation values were calculated. 
In the study, participants' opinions about their proactive personal features compared with their individuals features were tested with Independent Samples t test for 2 groups and variant analysis (One Way Anova) were tested for more than 2 groups. The Tukey Test was conducted to determine which group or groups cause the difference among the groups. In the study, the relationship between the participants' ages and the averages of proactive personal features were detected with the Pearson correlation analysis. 
The proactive personality scale, which was developed by Bateman and Crant (1993) and examines individuals' proactive personal features, was utilized for collecting the research data.
The proactive personality scale is one dimensional and consists of 17 entries. The scale which consists of total 17 entries is the Likert of seven type and was graduated between 1 to 7.( 1: absolute disagreement, 2: disagreement, 3: partial disagreement, 4: undecided, 5:  partial agreement, 6: agreement, 7: absolute agreement.)
The scale was translated from English into Turkish by total of 3 academics, 2 of them are sports scientist who are experts on their fields and currently conducting research on sport sciences, and 1 linguist. The reliability factor regarding to the proactive personality scale, which is utilized in the study, was determined by values of Cronbach's Alpha and the result was found as 0, 93. According to that result, the proactive personality scale is considered meaningful thus its reliability rate is high in terms of statistics. The values below p<0, 05 is considered meaningful in terms of statistics. 
No meaningful relationship was found between, gender (p>0, 05), male participants ( =5, 34) female participants, ( =5, 36) and their number of siblings (p>0, 05), their neighborhood (p>0, 05), their sport branches (p>0, 05), their individual branches ( =5, 34), their team branches ( =5,34), their parents' educational status (p>0, 05), their income status (p>0, 05).
As a conclusion: although, age (p<0, 05) has a positive relationship, this relationship was found statistically meaningless (p>0, 05). Their sportive activity status (p<0, 05) is less than the ones who reported: ( =5,16)  "yes, I am in the school team" ( =5,40), "yes, I am a licensed athlete in a club" ( =5,42),  and "yes, I am not licensed but I do sports on regular basis" ( =5,31). The sport age: (p<0, 05) the 1-5 sport age group, ( =5,222) 6-10 sport age group, ( =5, 42) 11 and above 11 sport age group ( =5, 45).
The success levels: (p<0, 05) the proactive personal features of students without a success degree is less than ( =5, 26) the students with national success degrees ( =5, 47) and the students with international success degrees ( =5, 38). Families' income levels: (p<0, 05) it was determined that there is a meaningful relationship between the income level of 0-1000 TL ( =5, 19) and 1001-2000 TL ( =5, 40) and more than 2000 TL ( =5, 39).



Keywords: The Students of Physical Education, Proactive Personality Traits