Türkiye'de ilaç sektöründe fiyat regülasyonu: Referans fiyat uygulaması
Price regulation in pharmaceutical industry in Turkey
Yazar: ELİF ŞENKARDEŞLER
Danışman: PROF. DR. TURAN YAY
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Fiyat = Price ; Fiyat hareketi = Price movement ; Fiyatlandırma = Pricing ; Referans fiyat = Reference price ; Regülasyon = Regulation ; İlaç sektörü = Pharmaceutical sector

Özet:
İlaç sektörü doğrudan insan ile ilişkili olduğundan hem kamu hem de bireyler için ayrı bir öneme sahiptir. Sektör harcamalarının dünyada ve Türkiye'de önemli bir kısmı devlet tarafından finanse edildiği için, her dönemde sektöre yapılan kamu müdahaleleri gündeme gelmiştir. Türkiye 2005 yılından bu yana özellikle AB ile uyum süreçleri çerçevesinde sağlık sektöründe bir dizi reform gerçekleştirmeye başlamıştır. İlaç sektöründe, fiyatlandırma, ruhsatlandırma ve patent konularında bir dizi regülasyon uygulanmaya başlanmıştır. 2004 yılında Türkiye'de Avrupa Birliği ülkelerinin bir çoğu tarafından uygulanmakta olan referans fiyatlama uygulamasına geçilmiştir. Çalışmada Türkiye'de ilaç sektöründe fiyatlandırma ile ilgili yapılan yeni düzenlemeler incelenmiş, referans fiyat sisteminin avantaj ve dezavantajları araştırılmıştır. Fiyatlandırmanın diğer ülkelerdeki durumuna ilişkin yurtdışında çeşitli dergilerde yayınlanmış makalelerden yararlanılmıştır. Sektörde önemli konuma sahip İEİS ve AİFD çalışmaları ve verilerinden, Türkiye ile ilgili değerlendirme yaparken faydalanılmıştır. Referans fiyatlama sisteminin ilaç fiyatlarında düşüş yarattığı, sağlık harcamaları ve ilaç harcamalarında, kamu ve özel sektör harcamalarının önceki dönemlere kıyasla daha öngörülebilir bir durum aldığı sonucuna ulaşılmıştır. Ancak bununla birlikte referans fiyatlama sisteminin Ar-Ge harcamaları üzerinde negatif etkisi olduğu üzerinde durulmuştur.

Abstract:
Pharmaceutical industry has importancy for public and individuals due to its direct relation with men. In Turkey and globe, major expenditures of the sector are financed by government, hence there have been public intervene to sector all the time. Especially in adaptation process to EU, Turkey performed a series of reforms in health sector since 2005. In pricing, authorization and patenting regulations were exercised. In 2004, Turkey skipped to reference pricing, which were practiced by EU countries. In this study, new regulations on pricing in pharmaceutical industry in Turkey were observed, advantages and disadvantages of reference pricing were researched. Benefited from articles about methods of pricing, published in other countries. Also benefited from studies and data of İEİS ( Job Providers Union of Pharmaceutical Industry) an AİFD (Association of Research-Based Pharmaceutical Companies) in evaluating Turkey. The result that reference pricing system causing reduction in price of pharmaceuticals is achieved. Also found out that expenditures of public and private sectors, about health and pharmaceuticals, are predictable regarding to earlier terms. Nonetheless, it is highlighted that reference pricing had negative effects on R&D expenditures.