Oyun tabanlı uyarlanabilir sistemlerde öğrenci değerlendirmesi için kriterlerin belirlenmesi
Determination of evaluation criteria for student evaluation in game-based adaptive systems
Yazar: TUĞÇE KARADENİZ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ KÜRŞAT ERÜMİT
Trabzon Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akıllı öğretim sistemleri = Intelligent instruction systems ; Bilgisayar ortamında bireyselleştirilmiş test = Computerized adaptive testing ; Kendini uyarlama = Self-regulatory ; Oyun temelli öğrenme = Game-based learning ; Oyunlaştırılmış değerlendirme testi = Game based assesment ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğrenme ortamı = Learning environment

Özet:
Günümüz teknolojik gelişmeleri eğitim öğretim ortamlarının değişip gelişmesini desteklemekte öğrencilerin bireysel öğrenmeleri, öz düzenleme becerileri vb. özelliklerini olumlu manada etkilemektedir. Bu gelişmelere paralel olarak geleneksel ölçme değerlendirme faaliyetlerinin yerini teknoloji destekli faaliyetler almaya başlamıştır. Öğrencilerin bireysel olarak seviyesini ölçmeye imkan veren uyarlanabilir sistemler kişiye özgü düzenlemelerle bireylerin öz değerlendirme yapabilmesini desteklemektedir. Bu sistemlere oyun bileşenlerini entegre ederek eğitici ciddi oyunların bağlılık ve motivasyonu desteklenme özelliklerinin eğitim ortamlarında kullanılmasına yönelik çalışmalar son yıllarda artış göstermektedir. Ancak bu oyun bileşenlerinin ölçme değerlendirme sürecinde nasıl kullanılacağına yönelik çalışmalar oldukça sınırlıdır. 
Bu çalışmanın amacı oyun tabanlı uyarlanabilir sistemlerde öğrenci değerlendirmesi amacıyla kullanılabilecek kriterlerin ve puan hesaplama yönteminin belirlenerek tutarlılığının ölçülmesidir Bu amaç doğrultusunda çalışma karma araştırma yöntemi ile yürütülmüştür. Literatür taraması yapılarak oyun tabanlı uyarlanabilir sistemler ve ciddi oyunlardaki kriterler doküman analizi ile belirlenmiştir. Belirlenen kriterler yapılandırılmış form yardımıyla 6 alan uzmanının görüşlerine sunulmuş ve uzmanlar tarafından onaylananlar ArtiBos sistemine uygulanmıştır. Uyarlanabilir sistemlerde kullanılacak değerlendirme kriterleri; süre, hata sayısı, görevi tamamlama, içerikle etkileşime girme, ipucu kullanma, başarı veya başarısızlık durumu, içeriğin tamamlanma miktarı, tekrar sayısı şeklinde belirlenmiştir. Sistemin tutarlılığını hesaplamak amacıyla, belirlenen kriterler matematik dersi öğretimi için hazırlanan ve oyun tabanlı bir uyarlanabilir zeki öğretim sistemi olan ArtiBos sisteminde kullanılarak 9.sınıf seviyesindeki 14 öğrencinin sistem verileri toplanmıştır. Öğrencilerin matematik dersi başarı puanları ile sistem puanlarının ilişkisinin belirlenmesi amacıyla korelasyon testi yapılmıştır. Sonuç olarak öğrencilerin matematik dersi başarıları ile sistemin hesapladığı başarı puanları arasında pozitif yönlü, anlamlı (p<0,05) ve yüksek düzeyde (r=816) bir ilişki tespit edilmiştir. Bu bulgu ile belirlenen kriterlerin ve hesaplama yönteminin yüksek düzeyde tutarlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Today's technological developments support the change and development of educational environments, students' individual learning, self-regulation skills, etc. positively affects its properties. In parallel with these developments, technology-supported activities have begun to replace traditional measurement and evaluation activities. Adaptive systems that allow students to individually measure their level support individuals' self-assessment with personalized arrangements. By integrating game components into these systems, studies on the use of the commitment and motivation of educational serious games in educational environments have increased in recent years. However, studies on how to use these game components in the assessment and evaluation process are very limited.
The aim of this study is to determine the criteria and score calculation method that can be used for student evaluation in game-based adaptive systems and to measure their consistency. For this purpose, the study was carried out with mixed research method. By making a literature review, game-based adaptive systems and criteria in serious games were determined by document analysis. The determined criteria were presented to the opinions of 6 field experts with the help of a structured form and those approved by the experts were applied to the ArtiBos system. Evaluation criteria to be used in adaptive systems; time, number of errors, completing the task, interacting with the content, using hints, success or failure status, the amount of completion of the content, and the number of repetitions. In order to calculate the consistency of the system, the system data of 14 students at the 9th grade were collected by using the determined criteria in the ArtiBos system, a game-based adaptive intelligent teaching system prepared for teaching mathematics. Correlation test was conducted to determine the relationship between students' mathematics course achievement scores and system scores. As a result, a positive, significant (p<0,05) and high level (r=816) relationship was found between students' mathematics course achievement and the success scores calculated by the system. With this finding, it was concluded that the criteria and calculation method determined were highly consistent.