Okul öncesi eğitim yapılarındaki mekanların tasarım yaklaşımları ile birlikte montessori eğitim modeli bağlamında incelenmesi
Investigation of spaces in pre-school education structures with design approaches in the context of montessori education model
Yazar: KÜBRA KUTANOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE ÇUBUKÇU
Işık Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
0-6 yaş okul öncesi eğitim dönemi çocukların zihinsel ve fiziksel gelişimlerinin hızla gerçekleştiği bir periyot olmanın yanı sıra hayatlarının geri kalanının şekillenmesine etki eden bir dönem olmaktadır. Okul öncesi dönemdeki eğitim programı çocuğun çok yönlü gelişimini desteklemektedir. Okul öncesi eğitim yapılarındaki mekânların tasarımları çocukların tüm ihtiyaçlarını karşılar nitelikte olması gerekmektedir. Mekanlar bireysel özgürlüklerini yaşayabilecekleri, kendilerini keşfetmeye olanak sağlayan, yeteneklerini ortaya çıkarmaya imkân tanıyan alanlar olarak kurgulanmaktadır. Alternatif okul öncesi eğitim modellerinden olan Montessori eğitim modelindeki mekanların çocuğun gelişimine olumlu katkı sağladığı birçok araştırma ile belirlenmektedir. 
Tez çalışmasının amacı; Montessori okullarında uygulanması gereken tasarım kriterlerini ve bu kriterlerin eğitime olan katkısını incelemektir. Tez çalışmasında nitel araştırma yöntemlerinden betimsel durum analizi seçilerek; verilere, gözleme dayanarak faydalanılmıştır. Tez çalışması kapsamında, yapılan literatür analizinin ardından dünyadaki Montessori eğitim yaklaşımını uygulayan okul öncesi eğitim yapılarından seçilen örneklerin tasarımları ve mekânsal kurguları incelenmiştir. İncelenen okullardaki iç ve dış mekânların Montessori eğitim yaklaşımının tasarım kriterlerine göre kurgulandığı, çocukların gelişimine, doğayla ilişkili olmalarına imkân verir nitelikte olduğu görülmüştür. 
Tez çalışmasında; Montessori eğitim modelinin diğer eğitim modellerinden farkları nelerdir? Okul öncesi eğitimde hangi etkinlik alanlarına neden ihtiyaç duyulmaktadır? Montessori eğitim modeli yapılarında iç ve dış mekân tasarım yaklaşımlarına ne şekilde uygulama gerçekleşmiştir? Araştırma sorularına yanıt verilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Okul Öncesi Eğitim Yapıları, Montessori Eğitim Yaklaşımı, Eğitim Mekanları

Abstract:
Children's mental and physical development occurs quickly throughout the 0–6 years pre-school education period, and this is a stage that prepares them for the rest of their life. The education program in the preschool period supports the versatile development of the child. For this reason, the design of the spaces in preschool education buildings should meet all the needs of children. Spaces are designed as areas where children can experience their individual freedom, allowing them to discover themselves and reveal their talents. It is determined by many studies that the spaces in the Montessori education model, which is one of the alternative pre-school education models, contribute positively to the development of the child. 
The aim of this thesis is to examine the design criteria that should be applied in Montessori schools and the contribution of these criteria to education. In this study, descriptive case analysis was chosen among the qualitative research methods and the data was utilized based on this observation. Within the scope of the thesis study, following the literature analysis, the designs and spatial constructions of the examples of pre-school education buildings implementing the Montessori education approach in the world were examined. It was observed that the interior and exterior spaces in the examined schools were designed according to the design criteria of the Montessori education approach, allowing children to develop and be related to nature. 
The research questions of this study are as follows: What are the differences of Montessori education model from other education models? Which activity areas are needed in pre-school education and why? In what way have the interior and exterior design approaches been implemented in the Montessori education model buildings?

Keywords: Preschool Educational Buildings, Montessori Educational Approach, Educational Spaces