Kırklareli ilinde tarım sektörünün iş sağlığı ve güvenliği açısından değerlendirilmesi
Evaluation of agricultural sector in kirklareli̇ province in terms of occupational health and safety
Yazar: İSMAİL YEŞİLBAŞ
Danışman: PROF. DR. BİLAL BALKAN
Kırklareli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Kazalar = Accidents ; Ziraat = Agriculture
Dizin: Kırklareli = Kırklareli ; Risk faktörleri = Risk factors ; Tarım = Agriculture ; Tarım işletmeleri = Agricultural enterprises ; Tarım işçileri = Agricultural workers ; Tarım sektörü = Agricultural sector ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçekler = Scales ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bu çalışmada, Kırklareli ilinde tarım çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği, yeterlilik düzeyleri ile risk algılarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Kırklareli'de 376 tarım çalışanına anket uygulanarak elde edilen verilere göre iş sağlığı ve güvenliği eğitimi alan tarım çalışanlarının sayısının düşük düzeyde olduğu belirlenmiştir. Tarım çalışanlarının büyük bir kısmı, iş sağlığı ve güvenliğine olumlu tutum göstermekle birlikte yaşları ile mesleklerinde çalışma yılları arttıkça iş sağlığı ve güvenliğine verdikleri önemin azaldığı görülmüştür.
Literatür taraması ve pilot çalışma ile oluşturulan ve tarım sektöründe temel risklere yönelik tutum ve algıları içeren madde havuzundaki 26 ifade için 376 tarım çalışanı kendilerine uygun seçenekleri tercih etmiştir. Keşfedici faktör analizi 8 maddelik ölçeğin, toplam varyansın %72,18'ini açıklayan üç faktör yapısına sahip olduğunu göstermiştir. Ortaya çıkan üç faktör iş sağlığı ve güvenliği bilinci, ergonomik konfor ve gürültü riski algısı olarak isimlendirilmiştir. Elde edilen ölçeğe güvenilirlik, korelasyon ve doğrulayıcı faktör analizleri yapılarak geçerliliği ve güvenilirliği irdelenmiştir. Yapılan bu analizler sonucu güvenilirliği ve geçerliliği sağlanmış tarım sektöründe iş sağlığı ve güvenliği ölçeği geliştirilmiş ve tarım çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği yeterlilik düzeyi ve risk algısı açısından kısmen yeterli olduğu tespit edilmiştir. Yapılan bu araştırmanın, tarım çalışanlarının sağlık ve güvenlik kültürlerinin gelişimine katkıda bulunabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to evaluate the occupational health and safety, qualification levels and risk perceptions of agricultural workers in Kırklareli province. According to the data obtained by applying a questionnaire to 376 agricultural workers in Kırklareli, it was determined that the number of agricultural workers who received occupational health and safety training was at a low level. Although the majority of agricultural workers have a positive attitude towards occupational health and safety, it has been observed that the importance they attach to occupational health and safety decreases as their age and working years increase.
For the 26 statements in the item pool, which includes attitudes and perceptions towards the main risks in the agricultural sector, which was created through a literature review and pilot study, 376 agricultural workers chose the appropriate options. Exploratory factor analysis showed that the 8-item scale had three factor structures that explained %72.18 of the total variance. The resulting three factors are named as occupational health and safety awareness, ergonomic comfort and noise risk perception. The reliability and validity of the scale was developed in the agricultural sector, and it was determined that the occupational health and safety level of agricultural workers was partially sufficient in terms of competence and risk perception. It is thought that this research can contribute to the development of health and safety cultures of agricultural workers.