Bir üniversite hastanesine ayaktan başvuran hastaların kan basıncı ölçüm durumları
Blood pressure measurement status of outpatients at a university hospital
Yazar: RUMEYSA BETÜL KAYA
Danışman: DOÇ. DR. ELİF ATEŞ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Hipertansiyon tüm popülasyonu etkileyen mortalite ve morbiditeye neden olan önemli bir sağlık sorunudur. Farklı tanı ve tedavi rehberlerinde tarama önerileri olmasına rağmen pratikte muayene esnasında kan basıncı ölçüm sıklığının yetersiz olduğunu gösteren çalışmalar vardır. Bu çalışmada hastanemizde farklı polikliniklere başvuran yetişkinlerde kan basıncı ölçüm durumunu değerlendirmek amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel-analitik bir çalışma olan çalışmamızda 01.01.2023 – 01.01.2024 tarihleri arasında herhangi bir nedenle Karadeniz Teknik Üniversitesi Farabi Hastanesi polikliniklerine başvuran hastaların verileri hastane bilgi sisteminden retrospektif olarak taranmıştır. Çalışmaya 18 yaşından büyük olup anamnez ve fizik muayene bilgileri doldurulmuş olan hastalar dahil edilmiştir. 24 branş polikliniğinin her birinden 215 kişi olacak şekilde örneklem hesaplanmıştır.
Bulgular: Toplam 5160 katılımcının yaş ortancası 48 (IQR:32-62) yıldı. Katılımcıların %58,4'ünü (n=3015) kadınlar oluşturmaktaydı. Katılımcıların %13,8'inin poliklinik muayenesi esnasında kan basıncı ölçülmüştü. Kan basıncı ölçüm oranı en fazla olan üç branş sırasıyla nefroloji, kardiyoloji ve genel dahiliyeydi. Bazı polikliniklerde hastaların hiçbirinde kan basıncı ölçülmediği görüldü. Kan basıncı ölçülen kişilerden %49,7'sinin (n=354) mevcut hipertansiyon tanısı vardı. Kan basıncı ölçüm sonucuna göre kan basıncı evrelemesi yapıldığında %46,1'i (n=328) artmış kan basıncıydı. Aile hekimliği polikliniğinde kan basıncı ölçülen bireylerin %77,3'ünün mevcut hipertansiyon tanısı yoktu.
Sonuç: Polikliniklerde fizik muayenenin bir parçası olan kan basıncı ölçüm oranının olması gerekenden çok düşük olduğu bulunmuştur. Hipertansiyon gibi toplumda sık görülen, ciddi komplikasyonları olabilen kronik bir hastalığın erken tanısı ve kan basıncı kontrolünü sağlamak için hastaların her poliklinik başvurusu kan basıncı ölçme fırsatı olarak değerlendirilmelidir.
Anahtar Kelimeler: Kan basıncı, Hipertansiyon, Kan basıncı ölçümü, Tarama, Aile hekimliği

Abstract:
Aim: Hypertension is an important health problem that affects the entire population and causes mortality and morbidity. Although there are screening recommendations in different diagnosis and treatment guidelines, there are studies showing that blood pressure measurement is skipped during examination in practice. This study aimed to evaluate the blood pressure measurement status in adults applying to different outpatient clinics in our hospital.
Method: In our cross-sectional-analytical study, the data of patients who applied to the Karadeniz Technical University Farabi Hospital polyclinics for any reason between 01.01.2023 and 01.01.2024 were scanned retrospectively from the hospital information system. Patients who were over 18 years of age with their anamnesis taken and physical examination information completed were included in the study. The sample was calculated as 215 from each of the 24 different polyclinics.
Results: The median age of the 5160 participants was 48 (IQR: 32-62) years. 58.4% (n=3015) of the participants were women. 13.8% of the participants had their blood pressure measured during their outpatient clinic examination. The branch with the highest rate of blood pressure measurement was nephrology. In some outpatient clinics, none of the patients had their blood pressure measured. 49.7% (n=354) of the individuals whose blood pressure was measured already had hypertension diagnosis. When blood pressure staging was done according to the blood pressure measurement results, 46.1% (n=328) had increased blood pressure. 77.3% of individuals whose blood pressure was measured in the family practise outpatient clinic did not have a predetermined hypertension diagnosis.
Conclusion: The results reveal that the rate of blood pressure measurement, which is a part of the physical examination in outpatient clinics, is much lower than it should be. In order to ensure early diagnosis and blood pressure control of a chronic disease such as hypertension, which is common in society and can have serious complications, every polyclinic visit of the patients should be considered as an opportunity to measure blood pressure.
Keywords: Blood pressure, Hypertension, Blood pressure determination, Screening, Family practise