Pulmoner hipertansiyonu olan hastaların bakım bağımlılığı düzeyleri ve etkileyen faktörlerin incelenmesi
Investigation of care dependence levels and affecting factors in patients with pulmonary hypertension
Yazar: AYBÜKE ÖZCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK SEZGİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma Pulmoner hipertansiyon hastalarının bakım bağımlılığı düzeyini ve etkileyen faktörlerini incelemek amacıyla yapılan tanımlayıcı, ilişkisel ve kesitsel tipte bir araştırmadır. 
Araştırmanın örneklemini Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Pulmoner Hipertansiyon Polikliniği'nde izlemi devam eden 85 hasta oluşturmuştur. Veriler, Mart 2023-Nisan 2024 tarihleri arasında Birey Tanılama Formu, Bakım Bağımlılığı Ölçeği ve Pulmoner Hipertansiyon Semptom Skalası kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizi SPSS 25.0 programı ile araştırmacılar tarafından yapılmıştır. Veriler; sayı ve yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, Bağımsız Gruplarda T Testi, Anova Varyans Analizi, Mann Whitney U testi, Pearson ve Spearman Korelasyon analizi ve Tukey çoklu karşılaştırma testi ile değerlendirilmiştir. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edilmiştir.
Araştırmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 54,47±16,75, %83.5 (n:71) kadındır. Bireylerin %55.3 (n:47)'ü semptom alevlenmesi yaşadığını belirtmiştir ve %71.8 (n:61)'inin WHO fonksiyonel sınıfı 2 'dir. Bakım bağımlılığı ölçeği genel puan ortalaması 61,69 ± 16,71'dir ve hastaların bakım bağımlılığı düzeyleri düşük olarak bulunmuştur. Hastaların bakım bağımlılığı düzeylerini semptom şiddetinin, fonksiyonel sınıfın, ek diyabet ve kardiyovasküler hastalıkların etkiledikleri bulunmuştur. 
Çalışma sonucuna göre pulmoner hipertansiyon hastalarının semptomlarını rahatlatmaya ve WHO fonksiyonel sınıflarının düşürülmesine yönelik hemşirelik girişimlerinin planlanması ve bu amaç doğrultusunda randomize kontrollü çalışmaların yapılması önerilmektedir.

Abstract:
This study was a descriptive, relational and cross-sectional study conducted to examine the level of care dependency and affecting factors of pulmonary hypertension patients.
 The sample of the study consisted of 85 patients who were followed up in the Pulmonary Hypertension outpatient clinic of Dokuz Eylül University Hospital. Data were collected between March 2023 and April 2024 using the Individual Identification Form, Care Dependency Scale and Pulmonary Hypertension Symptom Scale. The analysis of the data was done by the researchers with the SPSS 25.0 program. Data were evaluated with numbers and percentages, arithmetic mean, standard deviation, Independent Groups T Test, ANOVA Analysis of Variance, Mann Whitney U test, Pearson and Spearman Correlation analysis and Tukey multiple comparison test. The significance level was accepted as p<0.05.
 The average age of the individuals participating in the research was 54.47±16.75, 83.5%of whom (n:71) were women. 55.3% (n:47) of the individuals stated that they experienced symptom exacerbation and 71.8% (n:61) were in WHO functional class 2. The overall mean score of the care dependency scale was 61.69 ± 16.71, and the care dependency levels of patients were found to be low. It has been found that symptom severity, functional class, additional diabetes and cardiovascular diseases affect patients' care dependency levels. 
According to the results of the study, it is recommended that nursing interventions be planned to relieve the symptoms of pulmonary hypertension patients and reduce the WHO functional classes and to conduct randomized controlled studies for this purpose.