Farkandalık, öz-şefkat, duygulara ilişkin inançlar ve duygu düzenlemenin akıl sağlığı ile ilişkisi: Bir model testi
Dispositional mindfulness, self-compassion, beliefs about emotions and emotion regulation in relation to mental health: A model testing study
Yazar: MELİSA SEVİ KOÇ
Danışman: PROF. DR. RAZİYE BİLGE UZUN
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilinçli farkındalık = Mindfulness ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Kendindelik = Mindfulness ; Ruh sağlığı = Mental health ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öz duyarlılık = Self compassion ; İnançlar = Beliefs

Özet:
Bu araştırma, iki ayrı çalışmadan oluşmaktadır. İlk çalışmada Duygulara İlişkin İnançlar Ölçeği'nin (BAEQ; Manser vd., 2012) Türkçeye uyarlaması gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya 18-29 yaş aralığında (Ort. = 23.5, SS = 3.19) toplam 436 Türk üniversite öğrencisi katılmıştır. Bulgular, veri setinin bazı modifikasyonlarla BAEQ için önerilen faktör yapısını doğruladığını göstermiş ve 37 maddelik ölçeğin duygu düzenleme araştırmacıları ve tüm akıl sağlığı profesyonelleri tarafından kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu ortaya koymuştur. İkinci çalışmada 18-29 yaş aralığında (Ort. = 23.14, SS = 2.89) yükseköğretime devam eden 608 beliren yetişkin ile farkanda kişilik özelliği, duygulara ilişkin inançlar, uyumlu ve uyumsuz içsel duygu düzenleme stratejileri ve olumlu ve olumsuz akıl sağlığı değişkenleri ile oluşturulan yapısal model test edilmiştir. Bulgular, farkanda kişilik özelliğinin duygulara ilişkin inançlar üzerinden uyumlu ve uyumsuz duygu düzenleme stratejilerine, olumlu ve olumsuz akıl sağlığına ve duygulara ilişkin inançların uyumsuz ve uyumlu duygu düzenleme stratejileri üzerinden olumsuz ve olumlu akıl sağlığına dolaylı etkisinin istatistiksel olarak anlamlı olduğunu ortaya koymuştur. Mevcut bulgular ilgili alan yazını uyarınca tartışılmıştır.

Abstract:
This study consists of two separate studies. In the first study, the Turkish adaptation of the Beliefs About Emotions Questionnaire (BAEQ; Manser et al., 2012) was carried out. A total of 436 Turkish university students between the ages of 18-29 (M = 23.5, SD = 3.19) participated in the study. The findings showed that the data set confirmed the factor structure suggested for BAEQ with some modifications, and that the 37-item scale is a valid and reliable measurement tool that can be used by emotion regulation researchers and mental health professionals in Turkey. In the second study, a structural equation model was tested in order to better understand the relationships between trait/dispositional mindfulness, beliefs about emotions, adaptive and maladaptive emotion regulation strategies, and negative and positive mental health. A total of 608 Turkish university students between the ages of 18-29 (M = 23.14, SD = 2.89) participated in the study. The findings revealed that the indirect effect of trait/dispositional mindfulness on adaptive and maladaptive emotion regulation strategies as well as on positive and negative mental health through beliefs about emotions and the indirect effect of beliefs about emotions on negative and positive mental health through maladaptive and adaptive emotion regulation strategies were statistically significant. The present findings are discussed in accordance with the relevant literature.