İdiyopatik boy kısalığı olan çocuklarda K vitamini düzeylerinin boy kısalığı ile ilişkisi
The relationship between vitamin K levels and short stature in children with idiopathic short stature
Yazar: MUHAMMED EMİN CEYLAN
Danışman: PROF. DR. SEBAHAT ÖZDEM
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Amaç: Boy kısalığı, hem sosyal hem de tıbbi açıdan önemli bir sorundur. K vitamini, glutamat gama-karboksilaz enziminin koenzimidir ve K vitaminine  bağımlı 17 proteinin glutamik asit kalıntılarının gama-karbonuna karboksil grubu eklenmesinde rol oynar. Bu K vitamini bağımlı proteinlerin bir kısmı kemik metabolizması üzerinde de etkilidir. Bu projede; K vitamini ile kemik dokusu gelişimi/büyümesi arasındaki ilişki temelinde, çocukluk döneminde K vitamini eksikliğinin idiyopatik boy kısalığı gelişimindeki rolü ve bu etkiye aracılık eden olası mekanizmaların incelenmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Metot: Çalışmamıza, idiyopatik boy kısalığı tanısı alan 44 çocuk (22 kız ve 22 erkek, yaş: 10,70±3,40) ile, aynı yaş ve cinsiyette 44 normal boyda çocuk (22 kız ve 22 erkek, yaş: 10,60±3,50) dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan İBK ve kontrol gruplarında; IGF-I, IGF-BP3, total alkalen fosfataz, intakt PTH, total 25-hidroksi D vitamini, K vitamini (filokinon, menakinon-4 ve menakinon-7 formları), N-mid osteokalsin, matriks gla protein, unkarboksile osteokalsin testleri çalışıldı.
Sonuçlar: İBK grubunda; filokinon, MK-4, MK-7, IGF-I, IGF-BP3 ve total 25(OH)D3 düzeylerinin kontrol grubuna kıyasla anlamlı derecede düşük olduğu gösterildi. Ek olarak, filokinon, MK-4, MK-7 ile boy, vücut ağırlığı ve boy uzunluğu SDS'si arasında anlamlı pozitif korelasyonlar saptandı. En güçlü korelasyonun MK-7 ile boy uzunluğu-SDS'si arasında olduğu gösterildi (p<0,0001, r=0,665). 
Tartışma: Bu projede, İBK olan çocuklarda K vitamin düzeylerinin düşük olduğu belirlendi.  Ayrıca K vitamini formlarının özellikle boy uzunluğu SDS'i ve boy uzunluğu ile pozitif korelasyon gösterdiği tespit edildi. Bu bulgularımız ile, K vitamininin kemik gelişimi ve büyümesi üzerindeki önemli rolünün desteklendiği ve İBK'nın önlenmesi ve/veya tedavisinde K vitamininin yeni bir terapötik yaklaşım sağlayabileceği düşünüldü.
Anahtar kelimeler: İdiyopatik boy kısalığı, K vitamini, osteokalsin, MGP

Abstract:
Aim: Short stature is an important issue both socially and medically. Vitamin K serves as a coenzyme for the enzyme gamma-glutamyl carboxylase and plays a role in adding a carboxyl group to the gamma-carbon of glutamic acid residues in 17 vitamin K-dependent proteins. Some of these vitamin K-dependent proteins also affect bone metabolism. This project aims to investigate the role of vitamin K deficiency during childhood in the development of idiopathic short stature (ISS) and to explore the potential mechanisms mediating this effect, based on the relationship between vitamin K and bone tissue growth/development.
Materials and Methods: Our study included 44 children diagnosed with ISS (22 girls and 22 boys, age: 10,70±3,40) and 44 age- and sex-matched children of normal height (22 girls and 22 boys, age: 10,60±3,50). In both the ISS and control groups, tests were performed to measure levels of IGF-I, IGF-BP3, total alkaline phosphatase, intact PTH, total 25-hydroxy vitamin D, vitamin K (in the forms of phylloquinone, menaquinone-4, and menaquinone-7), N-mid osteocalcin, matrix gla protein, and uncarboxylated osteocalcin.
Results: In the ISS group, levels of phylloquinone, MK-4, MK-7, IGF-I, IGF-BP3, and total 25(OH)D3 were significantly lower compared to the control group. Additionally, significant positive correlations were found between phylloquinone, MK-4, MK-7, and height, body weight, and height SDS. The strongest correlation was observed between MK-7 and height SDS (p<0.0001, r=0.665).
Discussion: This project identified reduced vitamin K levels in children with ISS. Moreover, forms of vitamin K were found to show a positive correlation, particularly with height SDS and height. These findings support the significant role of vitamin K in bone growth and development and suggest that vitamin K may provide a novel therapeutic approach for the prevention and/or treatment of ISS.
Keywords: Idiopathic short stature, vitamin K, osteocalcin, MGP