Sistem dinamikleri yaklaşımı ile biyoenerji kaynak kullanımındaki artışların gıda güvenliği, enerji güvenliği ve çevre üzerine etkileri Türkiye örneği
The effects of increases in bioenergy resource use on food safety, energy security and environment by system dynamics approach the example of Turkey
Yazar: MUHAMMED ÇELİK
Danışman: PROF. DR. ZEHRA VİLDAN SERİN
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ekonomi = Economics ; Enerji = Energy
Dizin: Biyoenerji = Bioenergy ; Enerji güvenliği = Energy security ; Gıda güvenliği = Food safety ; Kaynak kullanımı = Resource usage ; Sistem dinamiği = System dynamics ; Çevre = Environment

Özet:
Bu çalışmada, artan emisyon miktarının çevre üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak ve enerji arzı kaynaklarını çeşitlendirmek amacıyla son yıllarda dikkatleri üzerine çeken biyoenerji üretimi için kullanılan kaynakların enerji güvenliği, gıda güvenliği ve çevre üzerindeki etkisinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda Türkiye örneği üzerinden, biyoenerji kaynak kullanımlarındaki değişimlerin belirlenen değişkenler üzerindeki etkisini incelemek amacıyla Türkiye' nin biyoenerji-gıda güvenliği-enerji güvenliği-çevre-nüfus sistem dinamiği simülasyon modeli oluşturulmuştur. Oluşturulan model üzerinden politika senaryoları denenerek biyoenerji kaynak kullanımındaki değişimlerin belirlenen değişkenleri 2021 yılından 2050 yılına kadar ne yönde etkilediği tespit edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen sonuçların literatür ile uyumlu olduğu saptanmıştır. Denenen senaryo sonuçlarına göre biyoenerji kaynak kullanımına bağlı olarak değişkenlerin farklı yönlerden etkilendiği gözlemlenmiştir. Ayrıca biyoenerji arzının birçok sektörü birçok açıdan etkileme potansiyeli taşıdığı görülmüştür. Sonuç olarak tüm değişkenlerin bir arada düşünüldüğü sürdürülebilir bir politika ile gıda güvenliğini, enerji güvenliğini, çevreyi ve bunlar ile bağlantılı diğer değişkenleri olumlu yönde etkileyebileceği görülmüştür.

Abstract:
In this study, it is aimed to reveal the effects of the sources used for bioenergy production, which has attracted attention in recent years, on energy security, food safety and the environment in order to reduce the negative effects of increasing emissions on the environment and to diversify energy supply sources. For this purpose, Turkey's bioenergy-food security-energy security-environment-population system dynamics simulation model was created in order to examine the effects of changes in bioenergy resource use on the determined variables, through the example of Turkey. By testing policy scenarios on the model created, it has been tried to determine how the changes in bioenergy resource use affect the determined variables from 2021 to 2050. It has been determined that the results obtained are compatible with the literature. According to the results of the tried scenario, it was observed that the variables were affected from different aspects depending on the use of bioenergy resources. In addition, it has been seen that bioenergy supply has the potential to affect many sectors in many ways. As a result, it has been seen that a sustainable policy in which all variables are considered together can positively affect food safety, energy security, the environment and other related variables.