Nonketotik hiperglisinemi ön tanısı ile izlenen hastaların klinik, radyolojik, biyokimyasal ve moleküler genetik özelliklerinin araştırılması /
Yazar: HARUN BAYRAK
Danışman: DOÇ. DR. Mustafa Kılıç
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dr. Sami Ulus Çocuk Sağl. ve Has. Eğt. ve Arş. Hast. / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Amino asit metabolizma bozuklukları-doğuştan = Amino acid metabolism-inborn errors ; Epilepsi = Epilepsy ; Fenotip = Phenotype ; Genetik = Genetics ; Genotip = Genotype ; Glisin = Glycine ; Hiperglisinemi = Hyperglycinemia ; Solunum = Respiration ; Teşhis testleri = Diagnostic tests

Özet:
Nonketotik hiperglisinemi glisin ensefalopatisi olarak bilinen otozomal resesif geçişli bir amino asit metabolizma bozukluğudur. Glisin yıkımında rol alan enzim bozukluğu sonucu klinik bulgular ortaya çıkar. 'Glisin parçalayıcı enzim' kompleksindeki bozuklukdan dolayı glisin vücutta birikir. Glisin birikimi esas olarak beyin fonksiyonları üzerinde etkisini gösterir.
Tanı BOS ve plazma glisin seviyelerindeki artış ile tespit edilir. Nonketotik hiperglisinemi'de BOS/plazma glisin oranı genellikle 0,08-0.25 µmol/L'dir. Normal popülasyonda bu oran 0,02 µmol/L'nin altındadır. BOS glisin seviyesindeki artış 'Nonketotik hiperglisinemi'nin önemli bir göstergesidir ancak Nonketotik hiperglisinemi için en güvenilir tanı yöntemi genetik analizdir.
Çalışmamızda, son altı yılda hastanemize başvuran 20 Nonketotik hiperglisinemi hastası incelendi. Hastaların fenotipik özellikleri; klinik, görüntüleme, EEG bulguları ve genetik analizleri incelendi. İncelenen 20 hastanın 12'si kız, sekizi erkekti. Dört hasta yenidoğan döneminde eksitus oldu. Bütün hastalarda gelişim geriliği vardı. İki hasta dışında diğer tüm hastalarda akraba evliliği mevcuttu.
On sekiz hastaya kranyal MR görüntülemesi yapıldı. Kranyal MR görüntülemesi yapılan 14 hastada korpus kallozum anomalisi, diffüz hipomiyelinizasyon, ventriküler dilatasyon, hidrosefali ve mega sisterna magna tespit edildi. Kranyal MR görüntüleme dört hastada normaldi. On sekiz hastaya EEG inceleme yapıldı. On sekiz hastanın hepsinde EEG bozukluğu gözlendi.
On üç hastanın genetik analiz sonucu incelendi ve altı hastada GLDC, dört hastada AMT genlerinde mutasyon saptandı. Bir hastanın GLDC ve AMT genlerinde mutasyon yoktu. Üç hastada farklı genlerde mutasyonlar saptandı.
Nonketotik hiperglisinemi yüksek morbidite ve mortaliteye neden olan bir hastalıktır. Erken ve doğru tanı ile hastaların yaşam kalitesini iyileştirmek mümkün olabilir.

Abstract:
Nonketotic hyperglycinemia, known as glycine encephalopathy, is an autosomal recessive amino acid metabolic disorder. It causes clinical findings due to enzyme defect that is involved in the destruction of glycine. Glycine accumulates in the body due to glycine cleavage enzyme defect in nonketotic hyperglycinemia. Accumulating glycine essentially shows its effect in the brain.
Diagnosis is made by detecting increase glycine level in CSF and plasma. CSF/plasma glycine ratio in nonketotic hyperglycinemia is usually between the 0.08-0.25 µmol/L. In the normal population, this value is about below the 0.02 µmol/L. The elevated CSF glycine level is an important indicator of nonketotic hyperglycinemia but the most reliable method for the diagnosis of nonketotic hyperglycinemia is genetic analyses.
In this study, 20 nonketotic hyperglycinemia patients who were admitted to our hospital in the last six years were examined. The phenotypic features, clinical findings, imaging findings, EEG findings and genetic analysis were examined. Twelve of the 20 patients were female and eight were male. Four of them died in the neonatal period. Developmental delay were available in all patients. Except for of two patients, all of the patients had consanguinity.
MRI was performed in 18 patients. MRI of 14 patients showed anomalia of the corpus callosum, diffuse hypomyelination, ventricular dilatation, hydrocephalus and mega cisterna magna. The MRI of four patients had normal. EEG was performed in 18 patients. EEG disturbance were observed in all 18 patients.
Genetic results of 13 patients were achieved and six of them had GLDC and four had AMT mutations. No mutation was shown in the genetic analysis of the GLDC and AMT genes of one patient. In three patients different mutations in other genes were detected.
Nonketotic hyperglycinemia is a disease with high morbidity and mortality. It is possible to improve the quality of life of patients by early and correct diagnosis.