Gestalt temas engelleri ve varoluşsal kaygı arasındaki ilişkide erken dönem uyumsuz şemaların aracı rolü
The mediating role of early maladaptive schemas in the relationship between Gestalt contact disturbances and existential anxiety
Yazar: ELİF YASEMİN TÜRKÖZ
Danışman: DOÇ. DR. BERNA GÜLOĞLU
Bahçeşehir Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikolojik Danışma ve Rehberlik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Erken dönem uyum bozucu şemalar = Early maladaptive schemas ; Gestalt Kuramı = Gestalt Theory ; Gestalt yaklaşımı = Gestalt approach ; Kaygı = Anxiety ; Varoluşsal kaygı = Existential anxiety ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu çalışmada bireylerin Gestalt temas engelleri ile varoluşsal kaygı düzeyleri arasındaki ilişkide erken dönem uyumsuz şemaların aracı rolü incelenmiştir. Çalışma grubunun 220 kadın, 150 erkek olmak üzere 350 birey oluşturmaktadır. Katılımcıların yaş aralığı 18-65'dir. Araştırmada veri toplama araçları olarak Demografik Bilgi Formu (DBF), Young Şema Ölçeği-Kısa Formu 3 (YŞÖ-KF3), Gestalt Temas Engelleri Ölçeği (GTEÖ) ve Varoluşsal Kaygı Ölçeği (VKÖ) kullanılmıştır. Alt boyutları arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla Pearson Korelasyonu uygulanmıştır. İlişkili olduğu saptanan değişkenler arasında basit doğrusal çoklu regresyon analizi uygulanmıştır. Regresyonda anlamlı yordayıcı ilişki saptanan bağımsız değişkenlerle, SPSS 26.0 (Statistical Package for Social Sciences, IBM, 2019) üzerindeki PROCESS eklentisi ile aracı rol analizi yapılmıştır. Hayes (2013) tarafından geliştirilen modeller arasında 4. ve 6. modeller kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, (1) zedelenmiş otonomi şema alanının bağımlı temas alt boyutu ile anlamsızlık alt boyutu arasındaki ilişkiye aracılık rolünün olduğu, (2) zedelenmiş otonomi şema alanının tam temas alt boyutu ile anlamsızlık alt boyutu arasındaki ilişkiye aracılık rolünün olduğu, (3) zedelenmiş otonomi ve aşırı tetikte olma şema alanlarının bağımlı temas alt boyutu ile özgürlük alt boyutu arasındaki ilişkiye aracılık rolünün olduğu, (4) zedelenmiş otonomi ve aşırı tetikte olma şema alanlarının tam temas alt boyutu ile özgürlük alt boyutu arasındaki ilişkiye aracılık rolünün olduğu, (5) zedelenmiş sınırlar ve kopukluk şema alanlarının temas alt boyutu ile yalıtılmışlık alt boyutu arasındaki ilişkiye aracılık rolünün olduğu, (6) zedelenmiş sınırlar ve kopukluk şema alanlarının tam temas alt boyutu ile yalıtılmışlık alt boyutu arasındaki ilişkiye aracılık rolünün olduğu bulunmuştur.

Abstract:
In this study, the mediating role of early maladaptive schemas in the relationship between Gestalt contact disturbances and existential anxiety was investigated. 150 males and 220 females (n=350), between the ages of 18 and 65 years were recruited. The following data collection tools were utilized for this study: A Demographic Information Form (DIF), The Young Schema Questionnaire-Short Form 3 (YSQ-SF3), The Gestalt Contact Disturbances Scale (GCDS) and Existential Anxiety Scale (EAS).  In order to examine the relationship between sub-variables, firstly Pearson Correlation Coefficient Analysis and then Simple Linear Multiple Regression Analysis were performed. Finally, Hayes' (2013) multiple mediation model 4 and model 6 analysis, specifically with the PROCESS add-on, was utilized on SPSS 26.0 (Statistical Package for Social Sciences, IBM, 2019), to explore the mediating role of  early malaptive schemas. As a result of the analysis, it was found that (1) the impaired autonomy schema domains mediated the relationship between dependent contact and 
meaningless anxiety, (2) the impaired autonomy schema domains mediate the relationship between full contact and meaningless anxiety, (3) the relationship between dependent contact and freedom anxiety is mediated by schema domains of unrelenting standards and impaired autonomy, and (4) the relationship between full contact and freedom anxiety is mediated by the schema domains of impaired autonomy and unrelenting standards. It was also discovered (5) that disconnection, impaired limits schema domains mediated the relationship between contact and isolation anxiety, (6) impaired limits and disconnection schema domains mediated the relationship between full contact and isolation anxiety.