Türk tiyatrosunda Sururi ailesi ve sanatçı kişiliği ile Gülriz Sururi
Sururi familiy of the Turkish theater and artistic personality of Gülriz Sururi
Yazar: YASEMİN SEVİM
Danışman: PROF. MURAT TUNCAY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sahne Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2001
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Operet = Operetta ; Sururi, Ali = Sururi, Ali ; Sururi, Celal = Sururi, Celal ; Sururi, Gülriz = Sururi, Gülriz ; Sururi, Lütfullah = Sururi, Lütfullah ; Sururi, Yusuf = Sururi, Yusuf ; Tiyatro = Theatre ; Türk tiyatrosu = Turkish theatre

Özet:
ÖZET Cumhuriyet Dönemi'nin ilk yılları, Müzikli Türk tiyatrosu açısından oldukça önemlidir. Yerli yazarların artması, Türk Kadının sahneye çıkması, yeni toplulukların artması ve Müzikli Tiyatronun yabancı gurupların himayesinden kurtulmasıyla canlı bir dönem yaşanmıştır. Bu hareketli dönemin öncü isimlerinden biri de Sururi Ailesi olmuştur. Bir aile geleneği içinde ağırlıklı olarak oyunculuğu benimseyen Sururi Ailesi, yazdıkları operetler, çevirileri ve adaptasyonları ile Türk Operet Dünyası' nda oldukça önemli bir yere sahip olmuşlardır. Ailenin en büyük ferdi Yusuf Sururi, Cumhuriyet Dönemi'nin önemli bir operet yazarıdır. Yazdığı operetler,döneme ait popüler guruplar tarafından sık sık sahnelenmiştir. Sahnede seyirciyi güldürmeyi çok iyi başardığı için "Komik Celal" olarak anılan Celal Sururi, dönemin en başarılı oyuncularından sayılmıştır. Türk Operet Tarihinde Cemal Sah ir' den sonra gelen ilk tenor olarak anılan Lütfullah Sururi, kurduğu operetlerle de oldukça bir yere sahip olur. Halk Opereti, İstanbul Opereti ve İstanbul Tiyatrosu onun büyük emekleri sonucu ortaya çıkmıştır. Lütfullah Sururi'nin desteği ile sahneye çıkan Ali Sururi, oyunculuğu ve sesinin güzelliği ile oldukça önemli rollerin operet oyuncusu olmuştur. Ayşe operetinin unutulmaz yıldızı, Suzan Lütfullah genç yaşta ölmesine rağmen sahnede gösterdiği başarılı performansla, operetlerin aranılan primadonnası olarak anılmıştır. Sururi Ailesi'nin tiyatrocu son ferdi Gülriz Sururi, Türk Tiyatrosunun başarılı kadın sanatçılarından birisidir. Oyun güce ve sesinin güzelliği ile Sokaka Kızı İrma'dan, Mehmene Banu' ya laz kadından, ermeniye kadar bir çok başarılı rollerin sahibi olmuştur. Cumhuriyet' in ilk yıllarından itibaren Türk Tiyatrosu'nun gerçek emekçilerinden olan Sururi Ailesi bu günde Gülriz Sururi ile Türk Tiyatrosu'na olan hizmetlerine devam etmektedirler. Bu inceleme Sururi Ailesi'nin çalışmalarına genel bir bakıştır.Çalışmanın yoğunluğu Gülriz Sururi üzerindedir. vı

Abstract:
ABSTRACT The first years of the Republican Period are essential for the Musical Turkish Theatre. This was a very innovative period: there was an incredible increase in the number of national writers, more and more Turkish actresses contributed on the stage, and most importantly Musical Orama was released from the foreing theatre companies and influence. The Sururis were the forerunners of this productive period. The family, whose main interest was acting, had already played a very important role in Turkish opera with their translations and adaptations. Yusuf Sururi, the eldest of the family, has been the most influential composer/writer of this period. His operas were frequently staged by the popular theatre companies of the time. For his ingenious ability to make the audience laugh, he is renowned a 'Funny Celal', and he is one of the most popular actors of the time. Lutfullah Sururi, who was the most popular tenor after Cemal Sahir, had founded several opera houses and had a very crucial place in the history of Turkish Opera: 'Halk Opera House', 'Istanbul Opera House', and 'Istanbul Theatre' were founded due to his hard work. AM Sururi, who started acting with Lutfullah Sururi's support, had acted/performed important roles in the operas. Despite her pre-mature death, Suzan Lutfullah, the unforgettable actress of 'Ayse Opera' has been the pre-madonna of the musical theatre. The youngest of the Sururi family, Gulriz Sururi, is one of the most talented actresses in the Contemporary Turkish Theatre. She has played the most challenging roles due to her unique acting and voice: from 'Sokak Kızı Irma' (Street Girl Irma), to 'Mehmene Banu', and various roles depicting the minority groups in Turkey (laz, ermeni) VllThe Sururis have been the real founders of the Turkish Theatre since the first years of Turkish Republic, and today they continue their service with Gulriz Sururi. This research is a general outlook on the contributions of the Sururis, and in particular Gulriz Sururi. Vlll