Mannheimia haemolytica suşlarının farklı besiyerlerinde üreme ve lökotoksin oluşturma özelliklerinin incelenmesi
Investigation of reproductive and leukotoxin generation properties in different medium of mannheimia haemolytica
Yazar: MEHMET ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. SEVİL ERDENLİĞ GÜRBİLEK
Harran Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Mikrobiyoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Mannheimia haemolytica = Mannheimia haemolytica ; Pasteurella haemolytica = Pasteurella haemolytica ; Pnömoni = Pneumonia ; Toksinler = Toxins ; Virülans = Virulence

Özet:
Mannheimia haemolytica hayvanlarda pnömoniye sebebiyet veren en etkili bakterilerden biridir.  M. haemolytica'nın neden olduğu hastalığın kontrolünde aşılamanın önemli bir araç olduğu belirtilmektedir. Etkenin en önemli virülans faktörü olan lökotoksine karşı gelişen antikorlar, hastalığa karşı dirençte önemli bir rol oynarlar. Bu nedenle aşılama çalışmalarında uygun miktarda lökotoksin üretecek suşun ve besiyerinin seçimi önemlidir. Bu amaçla, çalışmada 4 ayrı besiyeri ve 4 ayrı suş test edildi. Test edilen besiyerlerinde canlılık sayımı bakımından RPMI besiyeri diğer test edilen besiyerlerinden önemli derecede farklı bulundu (P<0.001). Öbür taraftan BHIB, BHIB+ %5 serum ve BHIB+%1 yeast extract besiyerleri canlılık sayımı açısından birbirlerinden istatistiki olarak önemsiz bulundular (P>0.05). Ancak, test edilen suşların tümünün 24 saatlik kültürleri en fazla canlılık sayımını BHIB + %5 at serumu içeren besiyerinde gösterdiler. Suşlar arasında bakteriyel sayıma ilişkin istatistiki olarak önemli bir fark saptanmadı (P>0.05).
RPMI besiyeri üretilen lökotoksin açısından diğer besiyerlerine göre istatistiki olarak önemli derecede farklı bulundu  (P<0.001). Tüm test suşları RPMI besiyerinde diğer 3 besiyerine göre çok daha fazla miktarda lökotoksin üretti. Sonuçlarımıza göre, MH05 suşu en fazla miktarda lökotoksin üretti ve bunu MH06 suşu izledi. MH04 ve MH03 suşları arasında bu yönden bir farklılık saptanmadı.  Test edilen kültür besiyerlerinde üreyen mikroorganizma sayısı ile üretilen lökotoksin arasında bir korelasyon olmadığı gözlendi. Hatta bu ikisi arasında ters bir korelasyon olabileceği düşünüldü. Sonuç olarak, açlık ve kısıtlı demir varlığı gibi stress faktörlerinin Mannheimia haemolytica'nın daha fazla lökotoksin ve muhtemelen diğer virülans faktörleri üretmesine yol açtığı kanısına varıldı.

Anahtar Kelimeler: Mannheimia haemolytica, pnömoni, lökotoksin, virülans

Abstract:
Mannheimia haemolytica is one of the most effective bacteria causing pneumonia in animals. It is stated that vaccination against M. haemolytica is an important means of control of the disease. Since antibodies against leukotoxin, which is the most important virulence factor of the agent, play an important role in resistance to disease, selection of strain and medium that produce leukotoxin is most important in vaccination studies. For this purpose, 4 different strains and 4 different strains tested in the study were evaluated. Based on the viability counts in tested media, RPMI media was found significantly different from the rest of media (P<0.001). On the other hand, BHIB, BHIB+5% serum and BHIB+%1 Yeast extract media were not found statistically different from each others (P>0.05) for the viability counts. However, the viability counts measured after 24 hours of culture of tested strains were found to be highest in medium containing BHIB + 5% horse serum. There were no significant differences among strains related to bacterial counts in tested media (P>0.05).
RPMI media was significantly different from the rest of media regarding to produced leukotoxin amount in direct ELISA (P<0.001). All the strains produced more leukotoxins in RPMI media compared to other 3 tested media. According to our results, the strain MH05 produced the highest amount of leukotoxin followed by MH06. There was no significant differences between MH03 and MH04 in this regard. There was no correlation between number of the bacteria and the leukotoxin amount in tested media. It was even thought that there might be inverse correlation between viability count and leukotoxin production. As conclusion, it was assumed that stress factors like starvation or iron restriction cause Mannheimia haemolytica to produce more leukotoxin and possibly other virulence factors.

Keywords: Mannheimia haemolytica, pneumonia, leukotoxin, virulence