Midenin neoplastik ve nonneoplastik lezyonlarında retinoblastom ekspresyonu ve telomeraz aktivasyonunun immünhistokimyasal olarak araştırılması
Evaluation of the expression of Rb and activation of Telomerase in gastric adenocarcinoma and prcancerous lesions
Yazar: GÜLAY ŞİMŞEK
Danışman: PROF. DR. SEMA DİLEK ARICI
Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Patoloji = Pathology

Özet:
Mide adenokarsinomu tüm dünyada sık görülen malign tümörlerden biridir ve önemli mortalite nedenidir. Retinoblastom (Rb) ilk tanımlanan tümör supresör gendir Nükleusta 13q14 bölgesinde lokalizedir. İnsan hücresinde Rb geni inhibe olduğunda hücrenin bölünmesi sağlanmakta ve hücrede malign değişim olmaktadır. Telomeraz enzimi ribonükleoproteinden oluşan ve revers transkriptaz olarak görev yapan bir enzimdir. Tümörlerde telomerlerin stabilizasyonundan, bu şekilde de tümör hücrelerinin ölümsüzlüğü ve sınırsız çoğalma kapasitesinden sorumludurlar.Bu çalışmada, midenin adenokarsinom ve çeşitli prekanseröz lezyonlarında Rb ekspresyonu ile Telomeraz aktivasyonunun değerlendirilmesi yoluyla bu antikorların KG'den karsinoma varan süreçte tümör gelişimi ve progresyonundaki rolleri ile birbirleri ile etkileşimi araştırıldı. Ayrıca mide kanserlerindeki çeşitli prognostik faktörler ve hastaların yaşam süreleri ile olan korelasyonları değerlendirildi.Adenokarsinom ve kanser çevresi değişiklik olarak kronik gastrit, intestinal metaplazi, atrofi, düşük dereceli displazi ve yüksek dereceli displazi alanları içeren toplam 59 olguya ait gastrektomi materyali çalışmaya dahil edildi. Rb ve Telomeraz antikorları ile immünhistokimyasal inceleme yapıldı. Olgular, pozitif ve negatif boyanma özelliğine göre gruplandırıldı.Rb ekspresyonu adenokarsinomda KG ve atrofiye göre anlamlı derecede yüksek tesbit edilirken adenokarsinom ile İM, DDD ve YDD arasında anlamlı fark bulunamadı.. Telomeraz aktivasyonu ise adenokarsinomda KG, İM, atrofi ve DDDden anlamlı derecede yüksek tesbit edilirken adenokarsinom ile YDD arasında anlamlı fark bulunamadı. Her iki antikorla da tümöre ait Lauren histolojik tip, grade, seroza invazyonu, damar invazyonu, perinöral invazyon ve lenf nodu metastazını içeren prognostik faktörler arasında korelasyon kurulamadı. Ayrıca Rb ve Telomerazın boyanma paterni ile hastaların yaşam süreleri arasında da korelasyon tesbit edilemedi.Sonuç olarak Rb ekspresyonu ve Telomeraz aktivasyonunun midede karsinogenez sürecinde önemli rollerinin olabileceği ve muhtemelen birbirleri ile etkileşim içerisinde rol aldıkları düşünüldü. Rutinde displazi ve karsinom tanısında H&E boyasına yardımcı metod olarak Rb ekspresyonunun belirlenmesinin kullanılabilmesi için daha geniş serilerde yapılacak çalışmalara ihtiyaç olduğu ancak Telomeraz aktivitesinin belirlenmesinin ise kullanılabileceği kanısına varıldı.

Abstract:
Adenocarcinoma of the stomach is one of the most common malign tumors and causes of the mortality thoroughout the world. Retinoblastoma is the first defined tumor suppressor gene. It is localised in the nucleus in 13q14 region. In the human cell, when the RB gene is inhibited the cell undergoes multiplication and also a malignant conversion may occur. Telomerase enzyme is composed of ribonucleoprotein and acts as reverse transcriptase. In case of the tumors it is responsible from stabilisation of the telomeres and so unlimited multiplication capacity.In the present study by evaluating the role and interaction of Rb gene expression and telomerase gene activation in precancerous lesions and adenocarcinomas of the stomach, the roles and interactions of these genes in a pathway from chronic gastritis to adenocarcinoma were examined. The relations between these genes and many prognostic factors and life survivals were evaluated also.In the present study 59 adenocarcinomas cases with peritumoral areas of chronic gastritis, intestinal metaplasia, atrophy, low grade displasia were examined. Immunohistochemical examination was done by using Rb and telomerase antibodies. Cases were grouped according to positive and negative staining properties.. Rb expression was found to be significantly higher in adenocarcinoma when compared with CG and atrophy but no difference was found when compared with IM, LGD and HGD. In case of telomerase expression the expressions in adenocarcinoma were significantly higher than CG, IM, atrophy and LGD cases but not different from HGD.. None of the antibodies provided a correlation with tumoral prognostic factors such as Lauren histological type, grade, serosal invasion, vascular invasion, perineural invasion, and lymph node metastasis. Also no correlation was found between staining patterns of Rb and Telomerase antibodies and patients survivals.As a result Rb and Telomerase activations were supposed to have important roles in gastric carcinogenesis and may interact with each other It was also concluded that expression of Telomerase activity might be used as a helper method to H&E staining in diagnosis of displasia and adenocarcinoma in daily routine practice but the validity of Rb expression in this practice was still found as not satisfactory, so the activity and the role of Rb gene in gastric carcinogenesis is needed to be evaluated in larger series.