Bazı taze fasulye (Phaseolus vulgaris L.) genotiplerinin morfolojik ve moleküler karakterizasyonu
Morphological and molecular characterisation of some green bean (Phaseolus vulgaris L.) genotypes
Yazar: RABİA IŞIK
Danışman: PROF. DR. ÖNDER TÜRKMEN ; DOÇ. DR. ERDOĞAN EŞREF HAKKI
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Fasulye = Bean ; Karakterizasyon = Characterization ; Moleküler özellikler = Molecular properties ; Morfolojik özellikler = Morphological properties ; Taze fasulye = Green beans

Özet:
Bu çalışma, teksel seleksiyonla S5 kademesine kadar selekte edilen yerel 33 fasulye genotipinin verim ve bazı kalite unsurlarının belirlenmesi ve kullanılan genotiplerin genetik ilişkilerinin moleküler ve morfolojik belirteçler yardımıyla incelenmesi amacıyla yapılmıştır.Fenotipik karakterizasyon için 31 adet morfolojik özellik incelenmiş olup 33 genotipin tümünde baklada pürüzlülük ve benekliliğin görülmediği, tek bir genotip hariç kılçıklılık olmadığı, populasyonun büyük bir çoğunluğunun bodur büyüme tipi (%72) gösterdiği tespit edilmiştir. Bitki başına bakla sayısı ve bitki başına tohum veriminde SK-131 genotipinin en yüksek değerleri aldığı, bin tohum ağırlığında ise 686,55 g ile SK-3113 genotipinden en yüksek değer elde edilmiştir. Genotiplerin yaklaşık %79'unun iri tohum yapısına sahip olduğu, %21 oranında baklalarda tohum belirginliğinin görüldüğü tespit edilmiştir.Moleküler verilerin analizinde NTSYS pc 2.1 paket programı ile MINITAB 14 (temel koordinatlar analizinde (TKoA)) programı kullanılmıştır. Moleküler karakterizasyonda Jaccard (J) benzerlik katsayısı ile dendogram oluşturulup genotipler arasındaki akrabalık ilişkileri belirlenmeye çalışılmıştır. Moleküler çalışmada yer alan her genotipin on faklı bireye ait DNA örneklerinin ekstraksiyonu ayrı ayrı yapılmış ve eşit oranlarda birleştirilmiştir (toplam 328 DNA örneği).PCR uygulamalarında 27 ISSR primeri kullanılarak dominant veriler elde edilmiştir. PCR amplifikasyon sonucunda toplam 169 DNA bandının 129'u polimorfik bant olarak elde edilmiştir. Yapılan kümeleme analizi sonucunda SK-222 ile SK-131 genotipleri arasında J katsayısına göre %70 benzerlik tespit edilmiştir. Elde edilen dendogramda bu genotiplerin birbirinden ayrılmadığı ancak temel koordinatlar analiziyle (TKoA) bu genotiplerin birbirlerinden farklı konumlarda yer aldıkları tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was conducted to determine some yield and quality parameters as well as the genetic relationships of 33 fresh bean genotypes at S5 breeding stage generated through single seed selection method. Molecular and morphological markers were employed.Related to the phenotypical characterization, 31 morphological traits were investigated. None of the genotypes presented pod roughness and spottiness. All of the genotypes, but one, were awny and the majority of the population (72%) presented dwarf phenotype. In the number of pods per plant and seed yield per plant the genotype SK-131 was the one with the highest values while in the thousand seed weight SK-3113 (with 686,55 g) was the leading genotype. About 79% of the genotypes had large seeds while the genotypes observed seed distinctiveness were 21%.Molecular data were analysed using NTSYS pc 2.1 and MINITAB 14 (for Principle Coordinate Analysis, PCoA) softwares. Jaccard (J) was the coefficient utilized for similarity index and dendrogram generations while determining the genetic relationships of the genotypes. In molecular analyses, DNAs of ten different plants used from every genotype were extracted individually (328 DNA extractions in total) and combined in equal concentrations to obtain the Bulk set. PCR was performed using 27 ISSR primers to generate the dominat data. In total, 169 DNA fragments were scored, 131 of which were polymorphic. SK-222 and SK-131 were the genotypes presenting 70% similarity via Jaccard coefficient. While we were unable to differentiate these genoypes on the dendrogram, principle coordinate analysis (PCoA) was effective in discriminating them.