Birey ve toplum bağlamında distopik anlatılar
Dystopic narratives in the context of individual and society
Yazar: HÜSEYİN DEMİRER
Danışman: DOÇ. DR. KAMURAN MEHMET ARSLANTEPE
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı / İletişim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Anlatı = Narrative ; Birey = Individual ; Distopya = Dystopia ; Dizi film = Serial film ; Film = Film ; Gösterge bilim = Semiotics ; Gözetim = Surveillance ; Sinema = Cinema ; Toplum = Society ; İktidar = Government

Özet:
Bu çalışmanın konusunu distopik anlatılardaki toplum ve bireyin ele alınışı ve iktidar ile aralarındaki ilişki oluşturmaktadır. Çalışmanın ana başlığı olan Birey ve Toplum Bağlamında Distopik Anlatılar doğrultusunda distopya kavramını, distopik topluma ortam hazırlayan etmenler ile bunların bireye etkilerini, gözetimin toplumsal sonuçlarını, edebiyat ve sinema ekseninde distopyalar ve distopik temaları açığa çıkarmak hedeflenmiştir. Çalışmanın konusu dikkate alınarak konu hakkında kapsayıcı bilgileri içeren 2000 yılı ve sonrasında yapılan distopik film ve diziler çalışmanın kapsamına dahil edilmiştir.
         Birey ve toplum bağlamında distopik anlatılar başlıklı bu çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde, distopya kavramı hakkında genel bir değerlendirme yapıldıktan sonra distopik bir topluma alt yapı hazırlayan unsurlar açıklanmaya çalışılmıştır.  İkinci bölümde distopyanın sinema ve yazınsal alandaki yerinden bahsedilerek, yazınsal boyuttaki distopik romanların bazıları değerlendirilmeye çalışılmıştır. Üçüncü bölümde distopik film ve diziler birey, toplum ve iktidar ilişkisi göz önünde bulundurularak değerlendirilmeye çalışılmış ve Roland Barthes'in göstergebilim yöntemi olan Anlamlandırma kuramı doğrultusunda her film için düz anlam ve yan anlam tablosu çıkarılmıştır. Sonuç bölümünde ise iktidarın türlü mekanizmalarla bireyler üzerinde yarattığı tahakküm, gözetimin günlük hayatta yarattığı sorunlar, toplumun tek tipleşmesi, bireylerin mekanik canlılara dönüştürüldüğü, özgürlüğünden mahrum bırakıldığı ve sosyalliğini yitirdiği gibi bulgular ortaya konulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Distopya, Sinema, Birey, Toplum, İktidar, Gözetim

Abstract:
This study comprises of the way society and individual are handled in dystopian narratives and the relationship between the government. In line with dystopian narratives within the context of Individual and Society, which is the main topic of the study, it is aimed to reveal the concept of dystopia, the factors that pave the way for the dystopian society and their effects on the individual, the social consequences of surveillance, dystopias and dystopian themes in the axis of literature and cinema. Taking into consideration the subject of the study, the dystopian films and series made in 2000 and after, which contain comprehensive information about the subject, are included in the scope of the study.
         This study titled dystopian narratives in the context of the individual and society consists of three parts. In the first part of the study, after carrying out the evaluation of the concept of dystopia, elements that are the basis for a dystopian society are tried to be explained. In the second part, mentioning the place of dystopia in cinema and literary field, some dystopian novels were tried to be evaluated. In the third part, dystopian films and series were tried to be evaluated by considering the relationship between individual, society and government and a table of denotation and connotation were created for each film in line with the semiotic theory of Roland Barthes, which is a method of semiotics. In the conclusion section, that government creates on individuals through various mechanisms. Findings such as domination, problems caused by surveillance in daily life, uniformization of society, turning individuals into mechanical living beings, depriving of their independence and losing their sociality were reached. 
Key Words: Dystopia, Cinema, İndividual, Society, Potency, Surveillance