Modern Arap şiirinde divan ekolünün yeri
The importance of the school of diwan in modern Arabic poetry
Yazar: EMİNE DİREKLER
Danışman: DOÇ. DR. ÖMER ACAR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Arap edebiyatı = Arabian literature ; Arap şiiri = Arabic poetry ; Divan şiiri = Court poem ; Divanlar = Divans ; Şiir = Poem

Özet:
Tarih boyunca Mısır, Batı nezdinde Arap ülkeleri arasında ayrıcalıklı bir konuma  sahip olmuştur. Mısır'a olan bu ilginin en önemli sebebi önemli bir coğrafi konumda bulunuyor olmasıdır. Bu nedenle Batı'nın gözleri Mısır üzerinde olmuş ve her zaman kontrolü altında tutma mücadelesi vermiştir. Batı'nın Mısır'a olan bu ilgi ve alakasının bir sonucu olarak Batı'dan gelen tüm yeniliklerle ilk önce Mısır tanışmıştır. Yeniliklerle tanışma da ne yazık ki hep işgallerle olmuştur. 
Osmanlı Devleti'nin gücünü kaybetmesini fırsat bilen Fransa hemen harekete geçmiş ve Mısır'ı işgal ederek kendi kültürünü Mısır'da yayma mücadelesi vermeye başlamıştır. Bu çabaları sonucunda Fransa amacına ulaşmış ve Mısır'ın yüzünü Osmanlı Devleti'nden Batı'ya doğru çevirmesini sağlamıştır.
1882 yılında İngiliz işgali ile Mısır uzun yıllar İngiliz esareti altında yaşamak zorunda kalmıştır. Emperyalist bir anlayışa sahip olan İngilizler kendi kültürlerini Mısır toplumunda kabul ettirebilmek için çeşitli yollar aramışlar ve bunu başarmanın en etkili yolunun da eğitim ve öğretim olduğu kanaatine varmışlardır. İngiliz kültürünün toplumun aydın kesimi tarafından kabul görmesini sağlamak için başarılı çocukların eğitim ve öğretim görecekleri yüksek öğretmen okulları açmışlardır. Burada okuyan öğrenciler İngiliz edebiyatçılarını yakından tanımışlar ve onların eserlerini okuma fırsatını bulmuşlardır. Böylece iyi düzeyde İngilizce konuşabilen ve İngiliz edebiyatından etkilenen bir aydınlar sınıfı oluşmuştur. 
Dîvan Ekolü İngiliz romantizminden etkilenmenin sonucunda oluşan bir ekoldür. Abdurrahman Şukrî, 'Abbas Mahmûd el-'Akkâd ve 'Abdulkâdir el-Mâzinî tarafından oluşturulan Dîvan Ekolü şairleri İngiliz romantik şiirinin etkisiyle Modern Arap şiirine pek çok yenilik getirmişlerdir.
    İngiliz Ekolü adı da verilen bu ekole daha sonradan Dîvan Ekolü denmesinin sebebi, 'Abbas Mahmûd el-'Akkâd ve 'Abdulkâdir el-Mâzinî tarafından kaleme alınan ve 1921 yılında iki cilt halinde yayımlanan ed-Dîvan fî'l-Edeb ve'n-Nakd adlı eserdir. Bu eser  modern Arap şiirinde çok önemli bir yere sahiptir. Şiire pek çok yenilik kazandırmakla kalmamış ilk modern edebi eleştiri kitabı olarak da tarihe geçmiştir.
       Hâlil Mutrân'la başlayan Arap şiirinde yenilik hareketleri Dîvan Ekolü ile yükselişe geçmiş ve kısa sürede edebiyat dünyasında çok büyük bir etki oluşturmuştur. Ancak Dîvan Ekolü çalışmalarına uzun süre devam edememiş ve onyedi yıl içinde dağılmak zorunda kalmıştır. Dağılmanın sebebi Abdurrahman Şukrî ve Abdulkâdir el-Mâzinî arasında karşılıklı suçlamalar olmuştur. 
Bu ekolün dağılmasından sonra Apollo Grubu romantik şiir anlayışını devam ettirmiştir. İkinci Dünya Savaşı sonrasında romantizm yavaş yavaş gözden düşerek yerini başka ekollere bırakmıştır.

Abstract:
After Napoleon Bonaparte's occupation of Egypt in 1798 a new term started which was called Modern Period in Arabic literature. The government of Egypt had sent the students to Paris by giving schoolarship and they had an opportunity to learn about French culter and literature deeply there. In a short time they had been effected by French literature. 
 In 1882 with English occupation of Egypt, English romanticism was seen in arabic literature because English was taught in the schools instead of French. Under the great influence of English literature the School of Dîwan appeared in Arabic literature. Shukrî, al-'Aqqâd and Mâzinî were the innovators who had supported that there had to be several changes in arabic poetry. This new school was called as Dîwan because of the book which had been published in 1921.  ed-Dîwan was written by al-'Aqqâd and Mâzinî and later Shukrî joined them because he had shared their ideas related to the poetry. The Dîwan school was a strong reaction against neo-classicsts. They criticized the language and the poetic form of the neo-classicists. They thought that their method was too traditional and time-worn. They had a big arqument with classical poets because of their style related to the poetry.
From the first ages of the Arabic poetry there had been literary criticism among the poets. The poets used to read their best poems in front of the committe and this committee used to choose the best poems. In the Islamic Period literary criticism had been developed. 
Because ed-Dîwan was the first book related to literary criticism in modern Arabic poetry, it was assigned a great importance.
This school didn't have a chance of developing the modern Arabic poetry for a long time because of the arguments between Shukrî and Mâzinî. Shukrî insisted that Mâzinî had plagiarize some parts of poems from English poets. It wasn't possible for him to accept plagiarism.
Mâzinî could't help giving several answers to Shukrî. He blamed him that he imitated the european poets and writers and he didn't care about creating his own style. So he wasn't acceptable as a creative poet. Mâzinî wrote two articles under the title the Lord of the Toys and he criticized Shukrî related to his personal character. After this argument, both of them stopped writing poems for many years.
According to the Dîwan school, feelings, imagination and personal experiences should be seen in a poem. Individualism and personal point of view is also very important. They use natural elements in the poetry because there is a strong connection between romanticism and nature. 
After the poets of this school had separated because of several reasons, a new romantic school which was called Apollo took a great role in the poetry. This school went on until the Second World War.
But after the Second World War romantic poetry started to pale in Egypt and in a short time it disappeared completeley related to the bad and sad situations in the country.