Serviks kanseri risk faktörleri ve önlenmesine yönelik verilen web tabanlı eğitimin pap smear yaptırma davranışlarına etkisi
Effects of web-based training on risk factors for and prevention of cervical  cancer on pap smear-screening behaviors
Yazar: ASLI KARAKUŞ SELÇUK
Danışman: DOÇ. DR. EMRE YANIKKEREM
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Neoplazmlar = Neoplasms ; Pap smear testi = Papanicolaou test ; Risk faktörleri = Risk factors ; Uterin servikal hastalıklar = Uterine cervical diseases ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms ; Vajinal smirler = Vaginal smears ; Web tabanlı eğitim = Web based education ; Web tabanlı uygulamalar = Web based applications

Özet:
Amaç: Manisa merkezinde kadın öğretmenlere serviks kanseri risk faktörleri ve önlenmesine yönelik verilen web tabanlı eğitimin Pap smear yaptırma davranışlarına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Deney kontrol gruplu longitudinal olarak yürütülen bu araştırmanın evrenini 2017 yılında 176 okulda çalışan 2563 kadın öğretmen, örneklemini 1290 öğretmen (deney: 678, kontrol: 612) oluşturmuştur. Deney grubunda yer alan öğretmenler serviks kanseri ve Pap smear testine yönelik bir eğitim videosunu web tabanlı izlemişlerdir. Eğitim videolarını izledikten üç ay sonra cep telefonu ile her iki gruba da ulaşılarak Pap smear testi yaptırma durumları, yaptırmadılar ise yaptırmama nedenleri, yaptırdılar ise bu testin sonucu sorulmuştur. Çalışma tamamlandıktan sonra deney grubundaki 20 öğretmen ile web tabanlı eğitimin değerlendirilmesi amacıyla nitel görüşme yapılmıştır.
Bulgular: Deney ve kontrol grubunda yer alan öğretmenlerin yaş grubu, medeni durumu, beden kitle indeksi, sigara ve alkol kullanma durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamıştır. Deney grubundaki öğretmenlerin %52,1'i, kontrol grubundaki öğretmenlerin %46,7'si son üç yıl içinde Pap smear testi yaptırmadığını belirtmiştir. Veri toplama aşamasından üç ay sonra Pap smear testi yaptırma oranları deney grubunda (%31,6, n=121), kontrol grubuna (%23,2, n=79) göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulunmuştur. Kontrol grubundaki bir öğretmenin patoloji sonucunda serviks kanseri (%1,3), deney grubundaki bir öğretmenin patoloji sonucunda CIN1 (%0,8) ve bir öğretmenin sonucunda ise HPV53 (%0,8) saptanmıştır. Deney grubundaki öğretmenlerin %60'ı web tabanlı eğitimden çok memnun kalmıştır.
Sonuçlar: Eğitim alan deney grubunun kontrol grubuna göre Pap smear testini eğitimden üç ay sonra daha fazla yaptırdığı belirlenmiştir. Web tabanlı eğitimin öğretmenlerde Pap smear testi yaptırma davranışı üzerinde etkili olduğu bulunmuştur.

Abstract:
Aim: The aim of the study conducted with female teachers was to investigate the effects of web-based education on risk factors for and prevention of cervical cancer on Pap smear-screening behaviors.
Material and Method: The population of the study, which was carried out as a longitudinal study with experimental control group, included 2563 female teachers working in 176 schools in the 2017, the sample of the study consisted of 1290 teachers (experiment: 678, control: 612). The teachers in the experimental group watched a training video about cervical cancer and Pap smear test via web based education. After three months of watching the training videos, they were reached by using cell phones in both groups, and they were asked about the having and result of Pap smear test, the reasons for not having the test. After the study was completed, a qualitative interview was conducted with 20 teachers in the experimental group in order to evaluate web-based education.
Results: No statistically significant difference was found between the age, marital status, body mass index, smoking and alcohol use of the teachers in the experimental and control groups. 52.1% of the teachers in the experimental group and 46.7% of the teachers in the control group stated that they did not have a Pap smear test in the last three years. Three months after data collection, Pap smear test was found to be statistically significant higher in the experimental group (31.6%, n=121) than the control group (23.2%, n=79). According to result of pathology, cervical cancer (1.3%) was determined in the control group, a teacher had CIN 1 (0.8%) a teacher (0.8%) had HPV 53 in the experimental group. 60.0% of the teachers in the experimental group were very satisfied with web-based education.
Conclusion: In comparison with the control group, the experimental group got the Pap smear test done more after three months later the training. Web-based education was found to be effective on the behavior of Pap smear in teachers.