Yaşlı hastalarda kardiyak cerrahi sonrası yoğun bakımda deliryumun prevalansı ve risk faktörleri
Prevalence of delirium and risk factors in intensive care after cardiac surgery in elderly patients
Yazar: MUHİTTİN ÇALIM
Danışman: PROF. DR. TÜLİN AKARSU AYAZOĞLU
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Kartal Koşuyolu Yüksek İhtisas Eğt. Ve Arş. Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Özet
Amaç: Açık kalp cerrahisi sonrasında yoğun bakım ünitesinde, 65 yaş ve üzeri hastalarda, deliryumun prevelansı ve deliryum ile ilişkili risk faktörlerini belirlemek.
Gereç ve yöntem: Yerel etik kurul onayı alındıktan sonra, 55 yataklı cerrahi yoğun bakım ünitesinde bilinci açık olarak izlenen, yoğun bakımda 48 saatten uzun süre kalan, iletişim kurulabilen, ardışık 217 erişkin hasta çalışma kapsamına alındı. Demans ve psikoz öyküsü olanlar, opioid, alkol ve madde kulanım öyküsü olanlar ile kardiyomyopati, kronik böbrek yetmezliği ve ciddi nörolojik hastalığı olanlar çalışma dışı bırakıldı. 
Premedikasyon uygulanmayan olgular operasyon odasına alındıktan sonra, demografik verileri kaydedildi. Bütün hastalara standardize protokol ile genel anestezi indüksiyonunda midazolam 1-4 mg, fentanyl 5-25 μg/kg, etomidat 0.2-0.4 mg/kg, rocuronyum 0.6 mg/kg, idamede fentanyl 10 μg/kg/h, rocuronyum 0.3 mg/kg/h uygulandı. Median sternotomi yapılarak LİMA, safen ven greftleri kullanıldı. Roller pompa ve membran oksijenatör kullanıldı, 30-32 ºC hipotermi uygulandı. Aktive pıhtılaşma zamanı (ACT) 400 saniyenin üzerinde tutuldu. Pompa akım hızı 2.4 L/dk/m² olarak sağlandı. Hastalara kan kardiyoplejisi uygulandı. Yoğun bakım ünitesine entübe olarak çıkarılan hastalar ortalama 8-10 saat sonra ekstübe edildi. Ekstübe edilen ve mekanik ventilasyon desteği devam eden çalışmaya dahil tüm hastaların verileri günlük 08:30-10:00 ve 14:00-15:30 saatleri arasında konfüzyon değerlendirme yöntemi (YBÜ-KDÖ) ve DSM IV ile ölçülerek toplandı. 
Bulgular: Çalışmada deliryumun prevalansı %29.5 olarak bulundu. Yaşlılarda deliryum gelişmesini belirleyen risk faktörleri preoperatif; ileri yaş, erkek cinsiyet, yüksek APACHE II değeri, NYHA>2, serebrovasküler hastalık, kötü fiziksel durum, peroperatif; aortik cerrahi, ameliyat süresi, iskemi süresi, postoperatif; hematokrit düşüklüğü (<30), kan laktat düzeyi artışı (>1.2mmol/L), hipoalbuminemi (<3g/dl), BUN/Kreatinin oranında artış (>18), immobilizasyon, postoperatif 48. saat medikasyonlar, uyku bozukluğu ve yoğun bakımda kalma süresi olarak tespit edildi. 
Sonuç: Açık kalp cerrahisi sonrası yaşlı hastalarda görülen deliryum multifaktöryel bir hastalıktır. Risk faktörlerinin belirlenip kontrol altına alınması hastanede yatış ve taburculuk süresini, morbidite ve en önemlisi mortaliteyi azaltmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Deliryum, Kardiyak cerrahi, Yoğun bakım ünitesi

Abstract:
Abstract
Objective: To determine the prevalence of delirium and risk factors associated with delirium in patients aged 65 and over in the intensive care unit after open heart surgery.
Materials and Methods: After obtaining the approval of the local ethics committee, 217 consecutive adult patients who were conscious in the 55-bed surgical intensive care unit, stayed in the intensive care unit for more than 48 hours, could be communicated, were included in the study. Those with a history of dementia and psychosis, a history of opioid, alcohol and substance use, and those with cardiomyopathy, chronic renal failure and severe neurological disease were excluded from the study.
After the patients who were not premedicated were taken to the operating room, their demographic data were recorded. In all patients, with a standardized protocol in general anesthesia induction, midazolam 1-4 mg, fentanyl 5-25 μg/kg, etomidate 0.2-0.4 mg/kg, rocuronium 0.6 mg/kg were applied, and in maintenance, fentanyl 10 μg/kg/h, rocuronium 0.3 mg/kg/h were applied. Median sternotomy was performed, and LIMA and saphenous vein grafts were used. Roller pump and membrane oxygenator were used, 30-32 ºC hypothermia was applied. Activated clotting time (ACT) was kept above 400 seconds. Pump flow rate was provided as 2.4 L/min/m². Blood cardioplegia was applied to the patients. Patients who were intubated in the intensive care unit were extubated after an average of 8-10 hours. The data of all patients, included in the study who were extubated and whose mechanical ventilation support was continued, were collected by measuring with confusion assessment method (ICU-BDI) and DSM IV between 08:30-10:00 and 14:00-15:30 daily.
Results: The prevalence of delirium was found to be 29.5% in the study. The risk factors that determine the development of delirium in the elderly are established as preoperative; advanced age, male gender, high APACHE II value, NYHA>2, cerebrovascular disease, poor physical condition, perioperative; aortic surgery, operative time, ischemia time, postoperative; low hematocrit (<30), increased blood lactate level (>1.2mmol/L), hypoalbuminemia (<3g/dl), increase in BUN/creatinine ratio (>18), immobilization, postoperative 48th hour medications, sleep disturbance and residence time in intensive care unit.
Conclusion: Delirium seen in elderly patients after open heart surgery is a multifactorial disease. Identifying and controlling risk factors reduces the length of hospital stay and discharge, morbidity and most importantly mortality.
Keywords: Delirium, Cardiac surgery, Intensive care unit