Hukuki yönden alkol ve hıza bağlı sürücü davranışlarının trafik güvenliğine etkisi
The impact of alcohol and speed related driver behaviour on traffic safety in terms of law
Yazar: BAYRAM KÖKSAL
Danışman: DOÇ. DR. KEMAL BAŞLAR
Polis Akademisi / Güvenlik Bilimleri Enstitüsü / Ulaşım Güvenliği ve Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Trafik = Traffic
Dizin: Alkol içme = Alcohol drinking ; Hız = Speed ; Karayolları Trafik Kanunu = Highway Traffic Law ; Trafik güvenliği = Traffic safety ; Trafik sorunu = Traffic problem

Özet:
Trafik kazaları birçok ülkede ölümlerin temel nedenidir. Dünya genelinde yılda ortalama 1,3 milyon kişinin trafik kazalarında hayatını kaybettiği tahmin edilmektedir. Bu kazalar nedeniyle meydana gelen ölüm ve yaralanmalar önemli miktarda sosyal ve ekonomik maliyetlerle sonuçlanmaktadır. OECD ülkelerinde gayrisafi milli hâsıla'nın yaklaşık %1-2'sinin trafik kazaları nedeniyle kaybedildiği tahmin edilmektedir. Karayolu trafik hacmi ve araç kullanımındaki sürekli artış, mevcut yolların daha etkin idare edilmesine yönelik önlemler konusunda artan bir uğraşa sevk etmektedir.Trafik hukuku ve denetimler, trafiğin güvenli akışı için önleyici, ikna edici ve cezai önlemler vasıtasıyla yol kullanıcı davranışlarına odaklanan faaliyet olarak tanımlanmaktadır. Bu bağlamda, çalışma, trafik güvenliği üzerinde en büyük etkiye sahip iki sürücü davranışı üzerinde durmaktadır: Aşırı hız ve alkollü araç kullanma. Avrupa Komisyonu ve Türk Trafik Güvenliği Politikası tarafından trafik hukuku ve denetimler aracılığı ile bu iki davranışın kontrolüne ilişkin tavsiye edilen spesifik cezai (adli ve idari) önlemler ve trafik güvenliğinden sorumlu birimler karşılaştırılmaktadır. Aynı zamanda bu çalışma, Türk Trafik Hukukunun yasal statüsünü ve Türk Ceza Kanunu ile ilişkisini Yargıtay kararları belirterek irdelemektedir.Çalışma, Trafik Kanunu ve denetimlerle ilişkili olarak ihlalde bulunan yol kullanıcılarına karşı caydırıcılık mekanizması, kanunların tesiri, yasal yaptırımların türlerini incelemektedir. Yaptırımların, eğitim, çevre/mühendislik stratejileri ile birlikte ele alınması gerekliliği vurgulanmaktadır. Caydırıcılığı artıran denetim stratejileri ve yakalanma riskinin önemi vurgulanmaktadır. Caydırıcılık mekanizmasının bir parçası olan cezaların ivediliği ve şiddetinin sürücü davranış değişikliği üzerindeki etkisi ele alınmaktadır. Çalışma, ilgili birimlerin Trafik Kanunu ve uygulama faaliyetlerine yönelik önemli bir dizi öneri ile sonuçlanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Trafik güvenliği, aşırı hız, alkollü araç kullanma, trafik kanunu uygulaması, trafik suçu

Abstract:
Road traffic accidents are a major cause of death in many countries. It is estimated that approximately 1,3 million people die every year in road traffic accidents around the world. Deaths and injuries caused by road traffic accidents result in significant social and economic costs. It has been estimated that in OECD countries, approximately 1 - 2 per cent of the gross national product (GNP) is lost every year due to road traffic accidents. The continued growth in road traffic volume and car use has led to a growing concern about the measures of road transport to manage existing roads more efficiently.Traffic law enforcement has been defined as an activity focusing on road user behavior by preventative, persuasive and punitive measures for a safe movement of traffic. In this context, this study focuses on two behaviors namely speeding and drink-driving which have the largest impact on traffic safety. The punitive measures (administrative and criminal) recommended by the European Commission and Turkish Traffic Safety Policy that pertain to specific efficient methods for controlling, via traffic law enforcement, these two noncompliance behaviors and the organizations in charge of traffic safety have been compared. This study also analyses the legal status of Turkish Traffic Law and its connections with the Turkish Criminal Law by stating the interpretations of the Turkish Court of Cassation.This study examines the issues related to traffic law enforcement including the deterrence mechanism, the effectiveness of legislation and the type of legal sanctions administered to traffic offenders. The need to use enforcement in conjunction with educational and environmental/engineering strategies is also stressed. It emphasizes the importance of developing enforcement strategies designed to maximize deterrence whilst increasing actual probability of apprehension. As a part of deterrence mechanism, the immediacy and severity of punishment on the driver behavior change is discussed. This study concludes with a series of recommendations regarding the most promising options available to related authorities to improve the effectiveness of traffic law enforcement operations.Key Words: Traffic safety, speeding, drink-driving, traffic law enforcement, traffic crime