Lise öğrencilerinin farklı problem durumlarında sergiledikleri işbirlikli problem çözme becerilerinin incelenmesi
Investigation of collaborative problem solving skills exhibited by high school students in different problem situations
Yazar: İREM COŞKUN
Danışman: PROF. DR. ERSEN YAZICI
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics

Özet:
Amaç: Problem durumlarının çözümünde maksimum verimi elde edebilmek için işbirliği yapmak gerekmektedir. İşbirlikli problem çözme etkinlikleri sayesinde etkili bir öğrenme ortamı sağlanabilmektedir. Buradan hareketle amaç, farklı lise türlerinde öğrenimine devam eden öğrencilerin farklı problem türlerinde sergiledikleri işbirlikli problem çözme becerilerinin incelenmesidir.
Materyal ve Yöntem: Bu araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması benimsenmiştir. Çalışmaya farklı okul türlerinde öğrenime devam eden 8 öğrenci katılmıştır. Katılımcılar okul türlerine göre 4 farklı gruba ayrılmış ve öğrenciler süreç içerisinde grup arkadaşı ile birlikte problem durumlarını cevaplandırmıştır. Farklı problem türlerinin çözümleri esnasında grupların sergiledikleri işbirlikli problem çözme becerilerinin nasıl olduğu incelenmiştir. Katılımcıların problem çözme süreci PISA 2015 işbirlikli problem çözme teorik çatısı (OECD, 2017a) esas alınarak analiz edilmiştir.
Bulgular: "Keşfetme ve anlama" becerileri olan, (A1) Takım üyelerinin bakış açılarını ve yeteneklerini keşfetme, (A2) Problemi çözmek için, ortak işbirlikli etkileşim türünü hedefler doğrultusunda keşfetme ve (A3) Problemi çözmek için rolleri anlama becerileri hiçbir grup tarafından hiçbir problem durumunda sergilenmemiştir. A1, A2 ve A3 becerileri hariç işbirlikli problem çözme becerileri en az bir problem durumunda gruplar tarafından gözlemlenmemiştir.
Sonuç: Katılımcıların işbirlikli problem çözme sürecinde, birbirlerinin yetkinliklerini tanımaya yönelik eylemlerde bulunmadıkları ve problem çözme sürecinin ardından gerçekleştirdikleri değerlendirme eylemlerinin sınırlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Farklı problem durumlarında gruplar tarafından farklı işbirlikli problem çözme becerileri sergilenmiştir. Farklı lise türlerinde öğrenime devam eden öğrencilerin süreçte sergiledikleri işbirlikli problem çözme becerileri farklılık göstermiştir.

Anahtar Kelimeler: İşbirlikli problem çözme, Karar verme problemi, Aparatlı matematik problemi, Günlük hayat problemi

Abstract:
Objective: It is necessary to work together to achieve maximum efficiency in solving problem situations. An effective learning environment can be designed through collaborative problem solving activities. From this point of view, the aim is to investigate the collaborative problem solving skills of students from different types of secondary schools in different types of problems.
Material and Methods: The method of this study is a case study which is one of qualitative research methods. Eight students from different school types participated in the study. The participants were divided into 4 different groups according to their school types and the students answered the problem situations with their group mates during the process. During problem solving, how the groups demonstrated collaborative problem solving skills was analysed. The participants' problem solving process was analysed based on the PISA 2015 theoretical framework for collaborative problem solving (OECD, 2017a).
Results: The 'exploring and understanding' skills of (A1) discovering perspectives and abilities of team members: (A2) discovering the type of collaborative interaction to solve the problem, along with goals: and (A3) understanding roles to solve the problem were not observed by any group in any problem situation. Apart from A1, A2 and A3 skills, all the remaining the collaborative problem solving skills were demonstrated by the groups in at least one problem situation.
Conclusion: It was concluded that the participants did not take actions to recognize each other's competencies during the collaborative problem solving process and the evaluation actions they performed after the problem solving process were limited. Different collaborative problem solving skills are observed by groups in different problem situations. The collaborative problem solving skills of the students from in different high school types differ in the process.

Keywords: Collaborative problem solving, Decision problem, Mathematics problems with apparatus, Real life problem.