Parlamento kararları çerçevesinde soykırım iddialarının yabancı basında yeniden inşası (1965-2007)
Allegations of genocide in the parliamentary decisions of foreign press re-building (1965-2007)
Yazar: YILDIZ DEVECİ BOZKUŞ
Danışman: PROF. DR. NEŞE ÖZDEN
Ankara Üniversitesi / Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü / Tarih Bölümü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Basın = Press ; Ermeni tehciri = Armenian deportation ; Ermeniler = Armenians ; Meclis kararları = Act of parliament ; Parlamento = Parliament ; Soykırım = Genocide ; Yabancı basın = Foreign press ; Yabancılar = Foreigners

Özet:
Ermeni soykırım iddiaları ve bunlara ilişkin Parlamento kararlarında SoğukSavaş döneminde nasıl bir değişim ve dönüşümün yaşandığı bu doktora tezininkonusudur. Bu çerçevede soykırım tartışmalarının ötesinde uluslararası kamuoyundave yabancı basında konunun nasıl ele alındığı ve nasıl bir bakış açısı ile konuyayaklaşıldığı değerlendirilmiştir.Bu çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Tezin Giriş bölümünde, Soğuk Savaşdünyasından hareketle, 1915 Olayları'nın 1945 sonrasında hangi aşamaya ulaştığı veErmeni meselesinin 1948 Soykırım Sözleşmesi ve İnsanlığa Karşı Suçlar kapsamındadeğerlendirilip değerlendirilemeyeceği sorgulanmaya çalışılmıştır.Tezin Birinci Bölümü'nde, Ermeni Sorunu'nun oluşum evrelerindeki temeldinamikler, Cumhuriyetin kuruluş yıllarında konunun ele alınış biçimi ve sorununnasıl uluslararası bir boyut kazandığı hususlarına değinilmiştir. Bu bölümde ayrıcaSoykırım iddiaları açısından 1965 yılının önemi, Ermeni terörü ve AvrupaParlamentosu kararıyla ilgili değerlendirmelerde bulunulmuştur.Çalışmanın İkinci Bölümü'nde, geçmişten günümüze hangi ülkelerinparlamentolarında soykırım iddialarını kabul ettiği, bunun gerekçeleri ve kararlarınkarşılaştırmaları ile söz konusu ülkeler hakkında kısa tanıtım bilgilerine yerverilmiştir.Kararların alındığı dönemde Avrupa kamuoyu ile Avrupa basınının ErmeniSorunu'na nasıl yaklaştığının değerlendirildiği Üçüncü Bölüm'de, Almanya, Belçika,Fransa, İngiltere, İsviçre ve İtalya basınları incelenmiştir.ABD ve Rus basınının ele alındığı Dördüncü Bölüm'de, biri soykırımiddialarını kabul etmiş olan Rusya diğeri ise soykırımın kabul ettirilmesi için yoğunçalışmaların yürütüldüğü bir ülke olan ABD'nin Ermeni Sorunu'na bakışıaktarılmıştır.IIErmenistan ile Azerbaycan basınının değerlendirildiği Beşinci Bölüm'de,Soykırım iddialarının doğrudan muhatabı olan iki ülkenin, 1915 Olayları'na veTürkiye'ye ilişkin tutumları, birbirlerine bakışlarının şekillenmesini etkileyenfaktörler ile bu ülkelerin soykırımı kabul eden ülkelere yönelik tutumlarıdeğerlendirilmiştir.Akdeniz ve Ortadoğu ülkelerinin Ermeni meselesiyle ilgili yayınlarınındeğerlendirildiği Altıncı Bölüm'de, İran, İsrail, Mısır ve Kıbrıs Rum Yönetimi'ninErmeni iddialarıyla ilgili hangi konulara ağırlık verdiği, konuyu, siyasi, dini vecoğrafi olarak değerlendirip değerlendirmediği ve bu konunun hangi ülkelerde içsiyaset malzemesi olarak kullanıldığı ele alınmıştır.Tezin Sonuç Bölümü'nde ise, Ermeni Sorunu'nun Soğuk Savaş'ta ve sonrasında,parlamento kararları aracılığıyla boyut değiştirdiği ve bu kapsamda konununbasındaki yansımaları kıyaslamalı olarak yorumlanmıştır.Bu çalışma, birincil kaynak olarak Başbakanlık Basın Yayın EnformasyonDairesi Başkanlığı belgelerine, soykırımı kabul etmiş olan ülkelerin parlamentokararlarına ve Basın organlarına yansıyan haberlere dayanmakta olup, konuyla ilgiliolarak daha önce yerli ve yabancı dille yapılmış çalışmalara da yer verilmiştir.

Abstract:
The purpose of this study is to draw attention to how a change andtransformation took place with regard to the Armenian claims especially in duringand after the Cold War era. In that context, the study will attempt to assess the issuehighlighted in the international community and foreign press and also consider howthey approach the matter beyond debates over genocide.This study consists of six chapters. The introduction of the dissertationfocuses on how the incidents of 1915 were being discussed after 1945 and questionswhether or not the Armenian issue can be regarded as a crime against humanityunder the Genocide Convention of 1948 in the light of the Cold War.The first chapter of the dissertation attempts to clarify dynamics underlyingthe matter based on the evolution phases of the Armenian issue, how the issue wastreated after the foundation of the Turkish Republic, and how the issue assumed aninternational dimension. This part also includes some assessments regarding theimportance of the date-1965 with regard to the allegations of genocide, Armenianterrorism, and a resolution adopted by the European Parliament.The second part of the study includes information about countries which haverecognized allegations of genocide in their parliaments to date, their rationale, acomparison between those resolutions, and the profiles of those countries.How the issue was perceived in Europe when the resolutions were adoptedand how the European public and press approached the Armenian question areanalyzed in the third chapter which examines German, Belgium, French, British,Swiss, and Italian newspapers.The fourth chapter focusing on the US and Russian press aims to analyze theapproach taken by Russia which has recognized allegations of genocide and theIVUnited States where intensive efforts are being made to pave the way for therecognition of the alleged genocide to the Armenian issue.The fifth chapter analyzes Armenian and Azeri press in addition to how thosetwo countries which are directly concerned with the allegations of genocide treatedTurkey and the incidents of 1915, how they are perceiving each other, factorsshaping their perceptions, and their attitudes toward countries which have recognizedthe alleged genocide.The sixth chapter concentrates on publications about the Armenian issue inMediterranean and Middle Eastern countries in addition to issues emphasized byIran, Israel, Egypt, and the Greek Cypriot administration with regard to Armenianclaims, whether or not they viewed the issue as a political, religious, andgeographical matter and the countries where the issue was exploited for politicalpurposes.The final chapter of the dissertation aims to analyze how the Armenian issuechanged its dimension during and after the Cold War era based on all those datareferred to above and how it was reflected in the press.The study is based on documents issued by the Press Publication andInformation Department under the Prime Minister's Office, resolutions adopted bythe parliaments of countries which have recognized the alleged genocide, and studiesin Turkish and other languages conducted about the issue in the past.