Nesiller arası işlevsel ve duygusal dayanışmanın torun bakımı açısından incelenmesi
Examination of i̇ntergenerational functional and emonational solidarity in terms of grandchild care
Yazar: ASLIHAN ER
Danışman: PROF. DR. OYA HAZER
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Aile ve Tüketici Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ev Ekonomisi = Home Economics

Özet:
Bu araştırmada, torun bakımının nesiller arası işlevsel ve duygusal dayanışma ile ilişkisi ve torun bakımı veren büyük ebeveyn ve torunun sosyo-demografik özelliklerinin nesiller arası duygusal ve işlevsel dayanışma ile olan ilişkisi araştırılmıştır. Bu çalışmadaki veriler sosyo-demografik düzeyleri temsil etmek üzere Ankara'nın Çankaya ilçesinde 45 yaş üzerinde en az 16 yaşından küçük bir toruna sahip olan 223 büyük ebeveynden elde edilmiştir. Araştırmada kullanılan anket formunda kişisel ve demografik bilgiler ile nesiller arası işlevsel dayanışmayı belirlemeye yönelik olarak Netzer (1994) Lee (1994) tarafından, nesiller arası duygusal dayanışmayı belirlemek için Mangen, Bengston ve Landry (1988) tarafından geliştirilen ölçekler kullanılmıştır. Araştırmada, büyük ebeveynlerin nesiller arası duygusal dayanışma puan ortalaması yüksek düzeylere yakındır. Araştırmaya katılanların nesiller arası işlevsel dayanışma (çocuklarına/torunlarına yardım etme, çocuklarından/torunlarından yardım alma) puan ortalamaları ise orta düzeyin biraz üzerindedir. Büyük ebeveynlerin nesiller arası duygusal dayanışma puan ortalamaları büyük ebeveynlerin; eğitim düzeylerine, gelir algılarına, sağlık durumlarına, büyük ebeveynlerin bakım verirken çevresindeki kişilerden yardım alma durumlarına, torun bakımının gerçekleştiği yere, torunlarının ebeveynleri ile görüşme sıklıklarına, büyük ebeveynlerin bakım vermeden öncesine göre sağlık durumlarına, bakım vermenin olumlu ve olumsuz katkılarına göre anlamlı farklılıklar göstermektedir. Büyük ebeveynlerin nesiller arası işlevsel dayanışma puan ortalamalarına büyük ebeveynlerin; gelir algısına, sağlık durumuna, torun bakımının gerçekleştiği yere, torunlarının ebeveynleri ile görüşme sıklıklarına, büyük ebeveynlerin bakım verdikleri torunları ile olan fiziki mesafeye ve büyük ebeveynlerin bakım vermeden önceki sağlık durumlarına göre anlamlı farklılıklar göstermektedir. Bakım verilen torunun eğitim durumu ile duygusal dayanışma arasında anlamlı bir farklılık görülmezken; istatistiksel olarak anlamlı olmamak ile birlikte eğitim durumu okul öncesi olanlarda nesiller arası duygusal dayanışma puan ortalaması yüksek çıkmıştır.

Abstract:
İntergenerational solidarity model developed by Bengston and Roberts (1991) has six dimensions. These are listed as normative, structural, relational, conventional, functional and emotional solidarity. In this study, determinational of sociodemographic factors related to the intergenerational functional and emotional solidarity of grandparents providing grandchild care and relationship between grandchild caregiving and intergenerational functional and emotional solidarity were investigated. The data in this study were obtained from 223 grandparents who were over the age of 45 and had a grandchild under the age of 16, in Çankaya district of Ankara, to represent sociodemographic levels. In the study, the average score of grandparents intergenerational emotional solidarity is close to high levels. The average score of the participants in the study on intergenerational functional solidarity (helping their children/grandchildren, receiving help from their children/grandchildren) is slightly above the medium level. The intergenerational solidarity score averages of grandparents are; there are significant differences according to education levels, income perceptions, health status, whether grandparents receive help from people around them while giving care, positive and negative contributions of caregiving. Grandparents intergenerational functional solidarity score averages were found to be; there are significant differences depending on income perception, health status, location of grandchild care, frequency of meeting with their grandchildrens parents and grandchildrend they care fori and health status of grandparents before they gave care. While there is significant difference between the educational status of grandchild being cared for and emotional solidarity; Although, it wasn't statistically significant, mean intergenerational emotional solidarity score was higher in those with pre-school education.