Akkuş (Ordu) ve köylerinde bulunan bitkilerin etnobotanik ve etnomedikal özelliklerinin belirlenmesi ve halk ilacı olarak kullanılan türlerin biyolojik aktivitelerinin değerlendirilmesi
Determination of the ethnobotanical and ethnomedicinal properties of the plants growing in villages and center of Akkuş (Ordu), and evaluation of the biological activities of species used as folk medicine
Yazar: MERVE BADEM
Danışman: PROF. DR. UFUK ÖZGEN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Botanik = Botany

Özet:
Türkiye'de doğal olarak yetişen, yaklaşık olarak 10000 eğrelti ve çiçekli bitki türü bulunmaktadır. Son yıllarda Türkiye'deki bitkiler ve kullanılışları hakkındaki geleneksel bilgilerin, kentleşmeden dolayı yok olduğu bilinmektedir. Bu nedenle, günlük yaşamda kullanılan bitkiler hakkındaki her türlü bilginin en kısa sürede kayıt altına alınması gerekmektedir. Bu sebeple, yüksek lisans tez konusu kapsamında, üzerinde çalışma yapılmamış olan Akkuş ilçesi sınırlarında bulunan 35 köyde doğal olarak yetişen bitkilerin etnobotanik ve etnomedikal kullanımları açısından bir çalışma yapılmasına karar verilmiştir.
Bitkilerin kullanılışı ile ilgili bilgiler, yöre halkından, önceden hazırlanmış anketler kullanılarak elde edilmiştir. Türlerin herbaryum örnekleri Ankara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Herbaryumu'nda kayıt altına alınmıştır. Akkuş ve bağlı köylerinde, yöre halkı tarafından bilgi verilen ve toplanan türlerin teşhisleri sonucunda, 32 familyaya ait [Asteraceae (7), Amaranthaceae (1), Boraginaceae (1), Caprifoliaceae (1), Caryophyllaceae (3), Chenopodiaceae (1), Convolvulaceae (1), Cruciferae (1), Cornaceae (1), Euphorbiaceae (1), Ericaceae (1), Fabaceae (5), Fagaceae (3), Hypericaceae (1), Hypolepidaceae (1), Juglandaceae (1), Lamiaceae (6), Loranthaceae (1), Malvaceae (1), Papaveraceae (1), Pinaceae (1), Plantaginaceae (1), Platanaceae (1), Polygonaceae (4), Primulaceae (1), Rhamnaceae (1), Rosaceae (5), Scrophulariaceae (1), Tiliceae (1), Umbelliferae (1), Urticaceae (1), Vitaceae (1)] 58 adet bitki tespit edilmiştir. 
 Yöre halkının kullandığı bitkilerin metanol ekstreleri üzerinde yapılan tirozinaz enzimi aktivite çalışmaları sonucunda, tirozinaz enzim inhibitör ve aktivatör etkinliği en yüksek olan türler, sırasıyla, C. byzantinum ve P. rhoeas olarak bulunmuştur.

Abstract:
There have been about 10000 flowering and fern plant species naturally growing in Turkey. The traditional knowledge on plants and their uses has been disappearing in recent years because of urbanization. Therefore, any information about uses of the plant in our daily life should be recorded as soon as possible. For this reason, we decided to study in terms of ethnobotanical and ethnomedicinal uses of the plants naturally growing in 35 villages of Akkuş District in this master of science thesis. 
Informations about the uses of the plants have been obtained from villagers using a questionnaire. The herbarium materials are saved in Ankara University Faculty of Pharmacy Herbarium. At the end of the identification of the plants collected from villages, 58 taxa belong to 32 families have been determined [Asteraceae (7), Amaranthaceae (1), Boraginaceae (1), Caprifoliaceae (1), Caryophyllaceae (3), Chenopodiaceae (1), Convolvulaceae (1), Cruciferae (1), Cornaceae (1), Euphorbiaceae (1), Ericaceae (1), Fabaceae (5), Fagaceae (3), Hypericaceae (1), Hypolepidaceae (1), Juglandaceae (1), Lamiaceae (6), Loranthaceae (1), Malvaceae (1), Papaveraceae (1), Pinaceae (1), Plantaginaceae (1), Platanaceae (1), Polygonaceae (4), Primulaceae (1), Rhamnaceae (1), Rosaceae (5), Scrophulariaceae (1), Tiliceae (1), Umbelliferae (1), Urticaceae (1), Vitaceae (1)]. 
In the result of tyrosinase enzyme activity studies carried out on the methanol extracts of the species used by villagers, the species with the highest tyrosinase enzyme inhibition and activator activity are C. byzantinum and P. rhoeas, respectively.