Kent morfolojisi ve kültür: Anadolu ve İtalya kentleri karşılaştırmalı analizleri
Urban morphology & culture: Comparative analyses from Anatolian and Italian towns
Yazar: KAHRAMAN ESKİDEMİR
Danışman: PROF. DR. AYŞE SEMA KUBAT
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kentsel Tasarım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Bu çalışmanın amacı, medeniyetlerin kültürel kompozisyonunun mekansal yapı üzerindeki etkisini, kent morfolojisi ve mekan dizimi yöntemiyle açıklamaktır. Bu araştırmanın altında yatan nokta, Roma İmparatorluğu döneminde İtalya yarımadasında yer alan yerleşimlerle aynı dokuya sahip Anadolu kentlerinin, Anadolu Türklerinden Osmanlı'ya kadar farklı kültürlerin yerleşmesiyle İslam etkisi altında değişmesidir. Öte yandan, Roma ve Ortaçağ dönemleri, mekansal yapılarını İtalya'nın tarihi kentlerinde sürdürmeye devam etmiştir.
Seçilmiş kentlerin tarihsel haritalarına ve kent dokularını gösteren örneklemelere dayalı, morfolojik çalışma ile mekan dizimi yaklaşımıyla elde edilen matematiksel değerler arasındaki karşılıklı ilişki, bu çalışmanın metodolojisini oluşturmaktadır.
Antalya – Cenova, Antakya – Verona, İznik – Lucca ve Bursa – Ravenna, çalışma doğrultusunda seçilen örnek kentlerdir ve çalışma alanları Roma İmparatorluğu dönemi sur izlerine dayanmaktadır. Kentler arasındaki eşleştirme, kuruldukları zamana, konumlarına ve yer aldıkları bölge içindeki önem ve statü gibi özel unsurlara dayanmaktadır. İlk olarak, ArcGIS programı ile oluşturulan aks haritaları ve yapı adaları haritaları, toplumun kültürel yapısını yansıtan tarihi yapıların işlendiği haritalarla birlikte incelenmiştir. Bir sonraki aşamada ise bu elde edilen bilgiler, matematiksel bakış açısı getiren bir yöntem eşliğinde, UCL DepthMap programı aracılığı ile oluşturulan segment analizine dayalı bütünleşme, tercih, kavranabilirlik ve sinerji parametreleri ile ilişkilendirilmiştir.

Abstract:
This study aims to explain effects of cultural composition of civilizations have, on spatial structure by urban morphology and space syntax method. The underlying point of this research is the urban fabric in Anatolian towns, built on similarities with settlements in Italian Peninsula during Roman Empire, has changed with the arrival of different cultures from Anatolian Turks to Ottomans under Islamic influence. On the other hand, Roman and Medieval periods continued to maintain their spatial structure on the historical towns of Italy.
Interrelation between morphological study, based on historical maps of selected cities and illustrations that shows their structure, and quantitative values obtained through space syntax, forms the methodology of this study. 
Antalya – Genoa, Antakya – Verona, İznik – Lucca, Bursa – Ravenna are the examples selected through this study and the study areas are based on walls during Roman Empire. The pairing between these cities is based on the time they established and specific elements like, their location and importance in their region and their status in the state they were belong to. At first, urban block and axial maps created by ArcGIS were examined with the historical maps and historical buildings that reflects the identity of civilization in the terms of urban morphology. The axial maps were converted into segment lines with UCL DepthMap and quantitative values explaining integration, choice, intelligibility and synergy values were obtained.