Ergenlerde dini düşüncede yaşanan güçlükler (bir Diyarbakır örneklemi)
Difficulties that adolescents experience in their thinking about religion (in Diyarbakır)
Yazar: TAHSİN KULA
Danışman: Y.DOÇ.DR. ÜZEYİR OK
Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırma ergenlerin dini düşüncede yaşadıkları güçlükleribelirlemek amacıyla düzenlenmiştir. Bunun için 3 lise ve 1 İlköğretimokulundan 400 öğrenci örneklem alınarak yapılmıştır.Araştırma giriş bölümü hariç toplam 4 bölümden oluşmaktadır.Literatür incelemesinden oluşan birinci bölümde konu ile ilgili yapılançalışmalar incelenmiştir. Bu bölümde ergenlerin düşünce yapısı başlığı altındaonların kimlik arayışı bu arayışa aile ve çevrenin etkisi tartışılmış, daha sonraergenlerin bilişsel ve duygusal gelişimi ve sosyalleşme gereksinimleritartışılmıştır. Yine aynı bölümde ergenlerin din anlayışı ana başlığı altındaergenlerin dini düşüncede yaşadıkları evreler beş alt başlıkta incelenmiştir.Bunlar soyut düşünce ve dini şuurun belirginleşmesi, dini konularda şüphe vekararsızlık, suçluluk ve günahkarlık duygusu, sorgulama ve dine dönüş, diniinanç ve tutumların netleşmesi olarak belirlenmiştir.İkinci bölümde araştırmanın evreni, örneklemi, kullanılan veri toplamaaracı hakkında bilgiler verilmiştir.Ayrıca ulaşılan ham verilere uygulananistatistiksel işlemler konusunda bilgiler verilmiştir.Üçüncü bölümde bulgular, ergenlerin dini düşüncede yaşadıklarıgüçlükleri açıklaması açısından dini çelişki ölçeği ve dini arayış ölçeğiyardımıyla yapılmıştır. Dini çelişki ölçeğinde dört faktör belirlenmiştir. Bunlar;1-Belirsizlik-çelişki- sorgulama 2-İnanç kaybı ve suçluluk3-Bir bütün olarak din konusunda çelişki 4-Daha fazla dindarlıkarayışıAyrıca arayış ölçeğinde de üç faktör belirlenmiştir. Bunlar;1-Şüpheyi olumlu algılama 2-Varoluşsal sorgulama ve değişimeaçıklık3-Şüphe karşıtlığıSon bölümde araştırmada elde edilen sonuçlar problemler dikkatealınarak değerlendirilmiş ve bu sonuçlara bağlı olarak öneriler sunulmuştur.

Abstract:
This research aims to designate the difficulties that adolescents experience intheir thinking about religion. The sample of the study includes 400 participants fromthe three secondary schools and one primary school in Diyarbakır.The study consists of four chapters excluding an introduction.The introduction includes the problem, aim, importance, main concepts andlimiti of the research, and the studies related to the subject of the research.The first chapter contains the review of related literature. Within this chapter,the structure of thinking in adolescents is explained. In the title called ?The IdentityResearch? under ?the Structure of Thinking in Adolescents? the effect of family andsocial environment, cognitive development and emotional development, andsocialization over adolescents? identity formation have been discussed. The chapteralso investigates the process in which adolescents passes during their religiousthinking in their development.The second chapter, includes informations and datas about the world of theresearch, the demographical characteristics of the sample, the data collection toolused, and also statistical procedures applied.In the third chapter, the findings are presend with the help of religiousconflict scale and religious research scale from the viewpoint of explanation ofdifficulties which adolescents experience in their religious thoughts. Four factorshave been revaeled in the result of the factor analysis of the scale of religiousconflict.1-Uncertainty-contradiction-questioning2-Loss of belief and guiltiness3-Contradiction with religion as a whole4-Desire for more religiosityIn the scale of Religious Quest the following 3 factors have been determined:1-Perception of doubt as Positivist2-Existencial quest and openness to change, and finally3- Anti-DoubtIn the final chapter, the results of the research are evaluted by taking theproblems into account, and suggestions are present in the context of these results.