Ticari alacakların yönetimi ve Z puanı modeli üzerine bir uygulama
Management of trade receivables and a practice about Z score model
Yazar: MÜZEYYEN ESRA ATUKALP
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN DAĞLI
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Günümüzde birçok işletme, başta rekabet olmak üzere, bir takım nedenlerden dolayı satışlarının bir kısmını vadeli yapmaktadır. Mal ve hizmet satışının vadeli yapılması sonucu meydana gelen ticari alacak; kredili satışların artması ile birlikte, işletmenin varlıkları içinde önemli bir yere sahip olacaktır. İşletmelerin kârlılık ve likidite gibi amaçlarına ulaşabilmesi, varlıkların etkin bir biçimde yönetilmesini gerekli kılmaktadır. İşletmeler alacakların yönetiminde şu aşamaları izleyerek etkinlik sağlamalıdır: Kredi politikası ve tahsilat politikasının oluşturulması, alman kredili satış teklifleri doğrultusunda kredi taleplerinin analizi, belirlenen limit dahilinde kredili satışların idare edilmesi ve alacakların izlenmesi. Bu çalışmanın amacı; müşteriye kredili satış yapılması, ya da yapılmaması karan verilirken kullanılan analiz tekniklerden biri olan ve Edward I Altman tararından geliştirilen Z Puanı Modeli'nin imalat sanayiine uygulanarak, ele alman 2001, 2002, 2003 yıllarında sanayii için verilecek kredili satış kararının analiz edilmesidir. Çalışmadan elde edilen sonuca göre; sanayiinin finansal güçlüğünün gerçekleşme olasılığını ifade eden Z Puanı, kredili satış yapma konusunda belirsizlik içinde kalındığını göstermektedir. Nitekim ülke ekonomisinin iyi seyir göstermediği, birçok işletmenin faaliyetlerini durdurduğu, birçoğunun ise işçi çıkardığı 2001 yılında sanayii kesiminde zarar gerçekleşmiştir. Buna karşın, gerek daha sonraki yıllarda sanayiinin ekonomi ile birlikte düzelme eğilimine girmesi ve gerekse modeldeki rasyolar ele alındığında, sanayiinin olumlu yönde gelişme göstermesi, kredili satış karar sürecinde pozitif veriler olarak düşünüldüğünde, imalat sanayiine kredili satış yapılması uygun görülebilmektedir.

Abstract:
Todays many companies carry out some of their sales within a specified length of time for some reasons, competition is to be first of them. Trade credits which is result in for the sales of goods and services with credit sales, holds considerable position within the assets of companies. The companies have to manage their assets effectively, in order to reach their goals such as yielding profit and liquidity. The companies must provide for effectiveness in management of receivable by tracking of that phases: Creating credit and collection policy, analizing credit demands in accordance with credit sales demand, conducting credit sales within the limit specified and checking of receivables. The aim of this study is to analyse credit sales decisions for manufacturing industry that is selected for 2001-2002-2003 years by applying Z Point Model, that is one of the analyses teqniques used in deciding to make credit sales or not and that is developed by Edward I Altman. According to result of this study, Z point that express the occurence possibility of financial strenght, shows that there is an uncertainty concerning credit sales. Likewise, manufacturing industry made loss in the year 2001 in which country's economy showed no progress at all and several of firms had to stop producting activities and most of them lay workers off. İn spite of that, both industry having a tendancy towards getting better in further years together with economy and industry registering progress, when the ratios in the model are concerned, is considered as affirmative data in credit sales decision process, making credit sales to manufacturing industry is found acceptable. X