Ortaokul müdürlerinin toplumsal liderlik yeterliliklerinin incelenmesi
Analysis of the social leadership competences of secondary school principals
Yazar: DİLEK ERĞUN
Danışman: DOÇ. DR. OSMAN FERDA BEYTEKİN
Ege Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Eko. Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Müdürler = Directors ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaokullar = Secondary schools ; Toplumsal işlev = Social function ; Yeterlilik = Sufficiency ; Yönetsel yeterlik = Managerial competence

Özet:
Bu araştırmada, resmi ortaokul müdürlerinin; müdür, öğretmen ve veli görüşlerine göre toplumsal liderlik yeterlilik düzeyini ve resmi ortaokul müdürlerinin toplumsal liderlik yeterliliklerinin çeşitli değişkenlere göre anlamlı bir farklılaşma gösterip göstermediğini incelemek amaçlanmıştır.
Bu araştırma, nicel bir araştırma olup betimsel tarama modelinde tasarlanmıştır.   Araştırmanın evrenini, İzmir ili Bayraklı, Çiğli ve Menemen ilçelerinde ortaokullarda görev yapmakta olan okul müdürleri, öğretmenler ve veliler oluşturmaktadır. Araştırma örneklemi ise; Bayraklı, Çiğli ve Menemen ilçelerinde resmi ortaokullarda görev yapmakta olan 61 okul müdürü ve ortaokulda görev yapan ve kolay ulaşılabilir örneklem yoluyla seçilen 206 öğretmen ile 206 veli oluşturmaktadır. Çalışma için gereken veriler uygulanmış olan ölçeklerden elde edilmiştir. 
Araştırmada Amerika Birleşik Devletleri Eyaletler arası Okul Liderleri Lisans Konsorsiyumu yayını 'Standards for School Leaders ' isimli okul müdürleri için geliştirilmiş standartlar belgesinde yer alan ve Güngör (2001) tarafından Türkçeye çevrilen, Gümüşeli ve Doğan (2006) tarafından geliştirilip kullanılan 'Toplumsal Liderlik Ölçeği' kullanılmıştır. Ölçekte bilgi boyutunda 5 madde ve davranış boyutunda 17 madde olmak üzere toplam 22 madde kullanılmıştır. Ölçeğin geçerlilik ve güvenirlilik çalışmaları yapılmış olup; test - tekrar test yöntemi kullanılmıştır. 
Yapılan analizler doğrultusunda hem müdürler hem öğretmenler hem de veliler tarafından, ortaokul müdürlerinin toplumsal liderlik düzeylerinin davranış ve bilgi boyutundaki yeterlilikleri yüksek düzeyde algılandığı tespit edilmiştir. Ortaokul müdürlerinin toplumsal liderlik düzeyleri, toplumsal liderlik düzeyleri davranış alt boyutları, toplumsal liderlik düzeyleri bilgi alt boyutları; müdür, öğretmen ve veli görüşlerine göre anlamlı farklılaştığı, ortaokul müdürlerinin toplumsal liderlik düzeyleri, müdürler tarafından öğretmen ve velilere göre anlamlı derecede yüksek algılandığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Liderlik, Toplumsal Liderlik Yeterlilikleri, Ortaokul Müdürleri, Öğretmen, Veli.

Abstract:
ABSTRACT
In this study, It was aimed to examine the level of social leadership competence of the official secondary school principals according to the opinions of principals, teachers and parents and to determine whether there is a significant difference according to the various variables.
This research is a quantitative research that designed in descriptive survey model. The population of the study consists of parents, teachers and secondary school principals working in secondary schools in Bayraklı, Çiğli and Menemen districts of İzmir. The research sample is consist of 61 school principals working in official secondary schools in Bayraklı, Çiğli and Menemen districts and 206 teachers and 206 parents selected through easily accessible sample. The data required for the study were obtained from the applied scales.
In the study, the 'Social Leadership Scale used by the standards document  for school principals named' Standards for School Leaders translated to the Turkish by Güngör (2001),  developed by Gümüşeli and Doğan (2006), published by the United States Interstate School Leaders License Consortium, was used. A total of 22 items were used in the scale, 5 items of which were information and 17 items of behavior. Validity and reliability studies of the scale were conducted; test - retest method was used. 
As a result of the analyzes, it was determined that both the principals, teachers and parents perceived the high level of social leadership levels of the middle school principals in terms of behavior and knowledge. Social leadership levels of secondary school principals, social leadership levels behavior sub-dimensions, social leadership levels knowledge sub-dimensions; It was found that the social leadership levels of middle school principals were perceived significantly higher than the teachers and parents by the principals, teachers and parents.


Keywords: Leadership, Social Leadership Competence, Secondary School Principals, Teacher, Parent.