Küresel krizin Türkiye hisse senedi piyasasına etkisinin analizi: Markov rejim değişimi yaklaşımı
Analysis of the global crisis' effect on Turkey's stock exchange market: A Markov switching model
Yazar: DİDEM ÖZTEKİN
Danışman: DOÇ. DR. MERT URAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / Para ve Banka Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomik kriz 2008 = Economical crisis 2008 ; Finansal kriz = Financial crisis ; Fiyat hareketi = Price movement ; Hisse senetleri = Stocks ; Markov değişim modeli = Markov exchange model ; Markov yaklaşımı = Markov approach ; Markov zinciri = Markov chain ; İMKB = İstanbul Stock Exchange

Özet:
2008 Küresel Krizi, gelişmiş ülkelerde başlaması ve ortaya çıkış mekanizması bakımından önceki finansal krizlerden farklılık göstermektedir. Söz konusu kriz, yaratmış ve hala yaratmakta olduğu etkiler nedeniyle 1929 Büyük Bunalımını hatırlatmakta ve onun kadar ciddiye alınmaktadır.Oynaklık, hisse senedi piyasalarında önemli bir göstergedir ve krizlerin erken uyarı sistemlerinde kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, ayı ve boğa rejimleri çerçevesinde 2008 Küresel Krizi'nin Türkiye hisse senedi piyasası oynaklığı üzerine etkisini belirlemektir. Türkiye hisse senedi piyasasını temsilen İMKB-100 Endeksi kapanış fiyatları getiri serisi 02.01.2006-31.01.2012 dönemi için ele alınmış ve MS-ARMA modeli ile analiz edilmiştir. Çalışmada, ayı rejimi ve boğa rejimi arasındaki dönemsel geçişler ile tekrarlayan konjonktür araştırılmış; ele alınan dönem içerisinde Küresel Kriz ve Euro Borç Krizi ile İMKB-100 Endeksi oynaklık evreleri arasındaki ilişki tanımlanmıştır.Elde edilen ampirik sonuçlara göre; Türkiye hisse senedi piyasasının ayı ve boğa rejimi olarak iki rejimli bir yapı sergilediği ve boğa rejiminin daha baskın olduğu görülmektedir. 2008 Küresel Krizi, İMKB-100 Endeksi oynaklığını artırmış ve rejim değişimine neden olmuştur. Analiz sonuçları, Küresel Kriz ve Euro Borç Krizi dönemlerinde piyasanın ayı rejiminde olduğunu işaret etmektedir. Bu sonuçlar, ele alınan dönem içerisinde Türkiye hisse senedi piyasasında rejim değişimlerinin farklı oynaklık değerlerine neden olduğunu göstermektedir. Bu doğrultuda yatırım kararları ve politika önerilerinde hatalı yorumlardan kaçınmak için farklı oynaklık değerlerinin dikkate alınması gerekmektedir.

Abstract:
The 2008 Global Crisis differs from the preceding financial crisis as beginning in developed countries and its occurrence mechanism. The previous and ongoing effects of Global Crisis remind the 1929 Great Depression and are taken as seriously as it.Volatility is an important indicator of stock markets and it is used in early warning systems of crisis. The purpose of this study is to assign the effects of 2008 Global Crisis among Turkey?s stock exchange market in the framework of bear and bull regimes. As representing Turkey?s stock exchange market ISE-100 Index closing prices are analyzed for 02.01.2006-31.01.2012 period by MS-ARMA model. In this study, the periodic transitions between bear and bull regimes and recurring business cycle are analyzed; the relation between ISE-100 Index volatility states and Global Crisis together with Euro Debt Crisis is defined.The empirical results show that, Turkey?s Stock Exchange Market exhibits a two regime structure as bear and bull regimes and bull regime is more dominant. The 2008 Global Crisis increased the volatility of ISE-100 Index and caused regime switching. The results also identify bear regimes during Global Crisis and Euro Debt Crisis. These results indicate the regime shifts in Turkey?s stock exchange market cause different volatility coefficients in the period under discussion. For this reason, these different volatilities should be taken into account to avoid inaccurate interpretations in investment decisions and policy recommendations.