Cerrahi kliniklerinde çalışan hemşirelerin iş yükü ve iş stresi algısının değerlendirilmesi
Evaluation of workload and work stress perception of nurses working in surgery clinics
Yazar: EZGİ ÇAVUŞ
Danışman: DR. MUZAFFER BERNA DOĞAN
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Cerrahi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Algı = Perception ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Mesleki stres = Vocational stress ; Perioperatif hemşirelik = Perioperative nursing ; İş yükü = Workload

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı cerrahi hemşirelerinin iş yükü ve iş stresi algılarının
incelenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Araştırma tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tasarımda gerçekleştirildi
Araştırmanın örneklemini İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezinde cerrahi
alanına ait kliniklerde çalışan 200 hemşire oluşturdu. Araştırmada kullanılan veri
toplama formunun ilk bölümünde "Sosyo-Demografik ve Tanıtıcı Bilgiler" ile ilgili
sorular, ikinci bölümünde "İş Stresi Ölçeği", üçüncü bölümünde "İş Yükü Ölçeği"
bulunmaktadır.
Bulgular: Katılımcıların %53,5'i kadın, %53'ü 36-45 yaş arasında, %55,5'i evli ve
%92,5'i lisans mezunudur. Katılımcıların %91'i klinik hemşire, %38,5'i 6-10 yıldır
çalışmakta, %61,5'i karma vardiya şeklinde çalışmaktadır. Katılımcıların %84,5'i
klinikte isteyerek çalışmakta ve %53,5'i meslekten memnundur. Katılımcıların %79'u
çalıştığı kinikten ve %38'i çalıştığı kurumdan memnundur. Katılımcıların aylık nöbet
sayısı ortalaması 9,05±4,25, aylık fazla mesai 17,90±10,77 saat ve günlük hasta sayısı
9,80±6,02 olarak tespit edilmiştir. İş fazlalığı alt boyutu için ortalama puan 1,99±0,49,
iş kontrolü alt boyutu için ortalama puan 2,22±0,46, sosyal destek alt boyutu için
ortalama puan 2,05±0,57 ve toplam iş stresi ölçeği için ortalama puan 2,09±0,35 olarak
tespit edilmiştir. İş yükü algısının ortalama puanı 3,98±1,05 olarak bulunmuştur.
Araştırmada demografik özelliklere göre cerrahi hemşirelerinin iş yükü ve iş stresi
algılarının farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Farklı demografik özelliklere sahip
olan cerrahi hemşirelerinin iş yükü ve iş stresi algıları benzerdir. İş stresi ve iş yükü
arasındaki ilişki incelenmiştir. Test sonuçlarına göre iş yükü ve iş stresi arasında
pozitif yönlü zayıf dereceli anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Yine iş stresi alt ölçekleri
olan iş fazlalığı ve iş kontrolü alt boyutları ile iş yükü arasında anlamlı, pozitif yönlü
ve zayıf dereceli ilişki belirlenmiştir. İş yükünün iş stresi üzerindeki etkisinin
incelenmesine yönelik yapılan regresyon analizinde iş yükü algısı iş stresi algısını
istatistiksel olarak anlamlı şekilde %5,2 oranında açıklamaktadır.
Sonuç: İş yükü ve iş stresi arasında pozitif yönde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. İleride
yapılacak olan çalışmalarda kırsal ve kentsel alanda saha araştırması yapılarak cerrahi
hemşirelerinin iş yükü ve iş stresi algılarının karşılaştırılması ve farklı birimlerde
çalışan hemşirelerin iş yükü ve iş stresi algıları incelenerek, birimler arasında
karşılaştırmanın yapılması planlanabilir.
Anahtar Kelimeler: İş Yükü, İş Stresi, Cerrahi Klinikleri, Hemşire

Abstract:
Objective: This study aims to examine surgical nurses' workload and work stress
perceptions.
Materials and Methods: The research was carried out in descriptive and correlational
design. The sample of the study consisted of 200 nurses working in the surgical clinics
of İnönü University Turgut Özal Medical Center. In the first part of the data collection
form used in the research, there are questions about "Socio-Demographic and
Descriptive Information," in the second part, "Work Stress Scale," and in the third part,
"Workload Scale."
Results: 53.5% of the participants were female, 53% were between 36-45 ages, 55.5%
were married, and 92.5% were undergraduates. 91% of the participants are clinical
nurses, 38.5% have worked for 6-10 years, and 61.5% have worked in mixed shifts.
84.5% of the participants work willingly in the clinic, and 53.5% are satisfied with the
profession. 79% of the participants are happy with the clinic, and 38% with the
institution they work for. The participants' average number of monthly shifts was
9.05±4.25, the number of overtime hours was 17.90±10.77, and the number of patients
per day was 9.80±6.02. The mean score for the redundancy sub-dimension was
1.99±0.49, the mean score for the job control sub-dimension was 2.22±0.46, the mean
score for the social support sub-dimension was 2.05±0.57, and for the total work stress
scale the mean score was determined as 2.09±0.35. The mean score of the workload
perception was found to be 3.98±1.05. The study determined that surgical nurses'
workload and work stress perceptions did not differ according to demographic
characteristics. The workload and work stress perceptions of surgical nurses with
different demographic characteristics are similar. The relationship between work stress
and the workload was examined. According to the test results, a positive weak-grade
significant relationship was found between workload and work stress. Again, a
significant, positive, and weak correlation was determined between the workload
subscales, work overload, and control subscales, and workload. In the regression
analysis conducted to examine the effect of workload on work stress, the workload
perception explains the work stress perception at a statistically significant rate of 5.2%.
Conclusion: A significant positive relationship between workload and work stress
was found. In future studies, it can be planned to compare surgical nurses' workload
and work stress perceptions by conducting field research in rural and urban areas and
to reach units by examining the workload and work stress perceptions of nurses
working in different departments.
Key Words: Workload, Job Stress, Surgery Clinics, Nurse.