İş sağlığı ve güvenliğinin ergonomi alanında illüstrasyon kullanımı ve bir uygulama önerisi
The use of illustration in the ergonomy field of occupational health and safety and an application suggestion
Yazar: ASLI KOÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ CEREN PEKŞEN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tıbbi Resimleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Ergonomi = Ergonomics ; İllüstrasyon = Illustration ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Günümüzde gelişen teknolojiye paralel olarak görsellerin tercih edilmesi aynı zamanda yaygınlığının artması, illüstrasyon kullanımının önemini arttırmış ve iletişim aracı olmasını sağlamıştır. Son yıllarda özellikle İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) ergonomi alanında iletilmek istenen mesajların etkili bir şekilde aktarılmasında illüstrasyonlardan yararlanılmaktadır.
	Bu çalışmada İSG ergonomi alanında var olan illüstrasyon örnekleri incelenmiş ve bu alanda doğru oturma şekli, bilgisayar kullanımı ile ilgili İSG eğitimlerinde alternatif olarak kullanılabilecek bilgilendirici illüstrasyonlar tasarlanmıştır. Tasarlanan illüstrasyonlar Adobe İllüstratör programı ile vektörel bazlı olarak hazırlanmıştır. Çalışmanın ilk aşamasında İSG ilkeleri, kavramı, gelişim aşamaları, İSG ergonomi alanında kullanılan illüstrasyonlar araştırılmıştır. Ergonomi alanının kapsamı ve amacı doğrultusunda yeni uygulama önerilerinde antropolojinin insan ile ilgili olarak sağladığı standart ölçüm sonuçlarından faydalanılmıştır. Ergonomide İSG'nin sağlanması ile iş stresi ve yorgunluğun minimum düzeye inmesi, iş gücü kaybının, iş kazalarının ve meslek hastalıklarının azaltılması ve verimliliğin arttırılması amaçlanmaktadır. İş yerlerinde çalışma ortamlarının neden olduğu ergonomik rahatsızlıklar çoğunlukla kas ve iskelet sistemi rahatsızlıkları olarak görülmektedir. Bu rahatsızlıkların nedenleri ise tekrar eden işler, zorlanma zedelenmeleri, travma hastalıkları, aşırı kullanım sendomları ve doğru olmayan postür ve pozisyonlardır. Ergonomik olarak tasarlanmış ürünler ve çalışma ortamları ile bu rahatsızlıkları en az düzeye indirmek mümkündür. Anatomiye uygun bir şekilde insan anatomisinde var olan aynı zamanda kas ve iskelet sitemini oluşturan kemiklerin sağlıklı duruş çizimleri ile desteklenerek, omurların doğru duruşları, el ve ayak bileklerinin doğru duruşları ve ergonomi alanında yer alan değeri vurgulanmıştır. 
	
Anahtar Sözcükler: İllüstrasyon, İş Sağlığı ve Güvenliği, Ergonomi, Tıbbi İllüstrasyon.

Abstract:
The preference of visuals in parallel with today's developing technology has increased the importance of the use of illustrations and made them a communication tool. In recent years, especially in the field of Occupational Health and Safety (OHS) ergonomics, illustrations are used to effectively convey the messages to be conveyed.
	In this study, examples of illustrations in the field of OHS ergonomics were examined and informative illustrations were designed that can be used as an alternative to OHS trainings related to correct sitting posture and computer use. The designed illustrations were prepared on a vector basis with the Adobe Illustrator program. In the first stage of the study, OHS principles, concept, development stages, illustrations used in OHS ergonomics were investigated. In line with the scope and purpose of the field of ergonomics, the standard measurement results provided by anthropology regarding the human have been used in new application proposals. With the provision of OHS in ergonomics, it is aimed to minimize work stress and fatigue, reduce work force loss, work accidents and occupational diseases and increase productivity. Ergonomic disturbances caused by working environments in workplaces are mostly seen as musculoskeletal disorders. The causes of these ailments are repetitive work, strain injuries, trauma diseases, overuse syndromes, and incorrect posture and positions. It is possible to minimize these ailments with ergonomically designed products and working environments. The correct posture of the vertebrae, the correct posture of the hands and ankles, and the value in the field of ergonomics are emphasized by supporting the healthy posture drawings of the bones that are present in the human anatomy in accordance with the anatomy and also constitute the muscular and skeletal system.

Keywords: Illustration, Occupational Health and Safety, Ergonomics, Medical Illustration.