İşlevsel olmayan inançlar, dürtüsellik ve duygu düzenlemenin internette oyun oynama bozukluğundaki rolü
The role of dysfunctional beliefs, impulsivity and emotion regulation in internet gaming disorder
Yazar: HASAN HÜSEYİN SEÇİLMİŞ
Danışman: DOÇ. DR. ÖZDEN YALÇINKAYA ALKAR
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilgisayar oyunları = Computer games ; Bilişsel duygu düzenleme = Cognitive emotion regulation ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Duygu düzenleme güçlüğü = Emotion dysregulation ; Dürtüsel davranış = Impulsive behavior ; Oyun davranışı = Play behaviour ; Çevrimiçi oyunlar = Online gaming ; İnternet = Internet ; İşlevsel olmayan düşünce = Dysfuncation thought

Özet:
Bu çalışmanın amacı işlevsel olmayan inançlar, dürtüsellik ve duygu düzenlemenin internette oyun oynama bozukluğundaki rolü incelemektir. Araştırmanın ilk adımında çevrimiçi oyunlara yönelik işlevsel olmayan inançları ölçmek adına Çevrimiçi Oyunlar için Bilişler Ölçeği'nin Türkçe uyarlaması yapılmıştır. Bu uyarlama çalışmasına yaşları 15 ve üstü olan 235 kişiden internet aracılığıyla veri toplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda Çevrimiçi Oyunlar için Bilişler Ölçeği'nin Türkçe uyarlamasının geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu bulunmuştur. Araştırmanın sonraki aşamasında yaşları 15 ve üstü olan 175 katılımcı çalışmaya dahil olmuştur. Çalışmanın bu aşamasında internette oyun oynama bozukluğunu yordayan değişkenleri belirlemek amacıyla aşamalı regresyon analizi kullanılmıştır. Sonuçlar incelendiğinde işlevsel olmayan inançların alt faktörleri olan azalmış dürtü kontrolü, oyalanma ve genel rahatlık hissinin internette oyun oynama bozukluğunu anlamlı olarak yordadığı bulunmuştur. Bununla birlikte dürtüselliğin alt faktörü olan dikkat dürtüselliğinin yordayıcı gücünün olduğu görülmüştür. Çalışmanın bir diğer değişkeni duygu düzenlemenin alt boyutu olan planlanmaya odaklanmanın internette oyun oynama bozukluğu üzerinde anlamlı etkisinin olduğu bulunmuştur. Çalışmanın bulguları internette oyun oynama bozukluğuna yönelik geliştirilen modeller çerçevesinde tartışılmıştır.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the role of dysfunctional beliefs, impulsivity and emotion regulation in internet gaming disorder. In first stage of the study, in order to measure dysfunctional beliefs towards online games Modified Online Cognition Scale was adapted to Turkish culture. For this purpose online data collected from 235 people who were older than 14 years. Statistical analyzes revealed that Modified Online Cognition Scale is a valid and reliable tool in Turkish culture. For later stages, 175 participant older than 14 years included to study. In this stage, to identify variables that predict internet gaming disorder stepwise regression analysis was performed. When the results were examined, it was found that diminished impulse control, distraction and general sense of comfort which are sub factors of dysfunctional beliefs significantly predict internet gaming disorder. In addition to this, it was seen that attentional impulsivity subfactors of impulsivity has statisticaly significant predictor of internet gaming disorder. Also, refocus on planning which are sub factor of emotion regulation has statisticaly significant effect on internet gaming disorder. These findings were discussed within the framework of theories and models of internet gaming disorder.