Çocuk hastalarda besinlerle alerji deri testleri sırasında ortaya çıkan reaksiyonların değerlendirilmesi
Evaluation of reactions occurred during skin tests for food allergy in child patients
Yazar: GİZEM KARKIN
Danışman: PROF. DR. HACER İLBİLGE ERTOY KARAGÖL
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Allerji ve İmmünoloji = Allergy and Immunology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anafilaksi = Anaphylaxis ; Besin alerjisi = Food hypersensitivity ; Deri testleri = Skin tests ; Teşhis testleri = Diagnostic tests ; Çocuk hastalıkları = Child diseases

Özet:
Giriş ve Amaç: Erken tip besin alerjisinden şüphelenildiğinde standardize ekstrelerle yapılan deri prik testi (DPT), standardize ekstrenin olmadığı durumlarda ise direkt şüpheli besin ile yapılan prik-to-prik testi alerji kliniklerinde uygulanan birinci basamak testlerdir. Bu testlerin genel olarak güvenli testler olduğu düşünülse de alerji deri testleri sırasında ürtikerden anafilaksiye kadar geniş bir aralıkta teste bağlı reaksiyon geliştiği bildirilen olgu raporları bulunmaktadır. Deri testlerine bağlı reaksiyon gelişiminin değerlendirildiği çalışmalar ise oldukça sınırlı sayıdadır. Bu çalışmalarda ise ya venom, ilaç, besin, aeroalerjen gibi klinikte uygulanan bütün deri testlerine bağlı reaksiyonlar değerlendirilmiş ya da erişkin ve çocuk bütün hastalar çalışmaya dahil edilmiştir. Bazılarında da prik-intradermal test şeklinde test yöntemine göre ayrım yapılmamıştır. Çalışmamızda ise farklı olarak sadece çocuk hastalarda yalnızca besinlerle prik/prik-to-prik test sırasında ortaya çıkan reaksiyonların değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Alerji Kliniğinde 1 Ocak 2010-1 Ocak 2020 yılları arasında, besinlerle deri prik/prik-to-prik test uygulanan 0-18 yaş arasındaki hastaların dosya kayıtları kullanılarak retrospektif bir çalışma yapılmıştır. Elde edilen veriler SPSS Statistics 22 programına girilerek analiz edilmiştir. 
Deri prik/prik-to-prik testi sırasında ortaya çıkan reaksiyonlar lokal ve sistemik reaksiyon şeklinde kategorize edilmiştir. Lokal reaksiyon; DPT uygulanan alanda ağrı, hassasiyet, kaşıntı, kızarıklık şeklinde tanımlanmıştır. Sistemik reaksiyon (SR); tüm vücutta yaygın kaşıntı, flaşing, ürtiker, anjioödem, gözlerde kaşınma-sulanma-kızarıklık, burun akıntısı kaşıntısı, tıkanıklık, hapşırık, mide bulantısı, karın ağrısı, kusma, hipotansiyon, taşikardi, desaturasyon, nefes darlığı, göğüste baskı hissi, boğulma hissi, öksürük, hışıltı, baş dönmesi şeklinde tanımlanmıştır. Bu objektif ve subjektif bulgulara göre ortaya çıkan SR anafilaksi kriterlerini karşılıyorsa anafilaksi olarak değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 1852 hastanın %57'si erkek olup ortanca yaş 31 aydır (1-210 ay). Besinlerle deri testi için en sık üç endikasyon sırasıyla atopik dermatit (AD), besinle ürtiker/anjioödem ve besin proteini ilişkili enterokolit sendromudur. Atopik dermatit için besinle test yapılan hastaların test sırasında üçte birinin (%31,6) aktif dermatiti olduğu görülmüştür. Test yapılan hastaların %20'sinin eşlik eden alerjik hastalığı olduğu, test endikasyonu dışında en sık eşlik eden alerjik hastalığın AD olduğu (%9,8) görülmüştür. Test sırasında; eşlik eden AD'i olan hastaların %5,5'inin aktif lezyonu olduğu, astımı olan hastaların %70'inin tam kontrollü olduğu, alerjik riniti olan hastaların %82,5'nin asemptomatik olduğu görülmüştür. Besinlerle prik/prik-to-prik yapılan hastaların üçte ikisine (%60,5) eş zamanlı diğer alerjenlerle DPT uygulanmıştır. 
Çalışma süresince hastalara toplam 8452 adet prik ve prik-to-prik test uygulanmıştır (sırasıyla 7833 ve 619 adet). En sık prik test yapılan üç besin sırasıyla yumurta beyazı, inek sütü ve yumurta sarısı iken, prik-to-prik test yapılan en sık üç besin sırasıyla ceviz, kırmızı mercimek ve antep fıstığıdır. Hastaların izleminde %11,2'sine aynı ya da farklı besinlerle tekrar prik ve/veya prik-to-prik test uygulandığı görülmüştür. Tekrar testlerin %70'i sorumlu besine karşı tolerans gelişiminin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. 
Test yapılan hastaların %0,16'sında (n=3) sistemik reaksiyon (SR), %0,05'inde anafilaksi (n=1) geliştiği görülmüştür. Sorumlu besinlerin 2 hastada baklagil, bir hastada balık olduğu ve her üç hastada da SR'un prik-to-prik test sonrası ortaya çıktığı tespit edilmiştir. Balıkla SR gelişen hastada ilk testte, diğer iki hastada sorumlu besin/besinlerle tekrar yapılan prik-to-prik test sırasında SR gelişmiştir.  Hastaların hiç birinde prik teste bağlı SR görülmemiştir. 
Sonuç: Çalışmamızda 10 yıllık sürede tek merkezde, sadece besinlerle deri testine bağlı SR gelişimi değerlendirilmiş ve besinlerle hem SR hem de anafilaksi oranı oldukça düşük bulunmuştur. Çalışmamızda SR'ların tamamı prik-to-prik test sırasında meydana gelmiştir. Dolayısıyla erken tip besin alerjilerinin tanısında birinci basamak testler olan DPT'leri oldukça güvenli testlerdir. Ancak yine de test öncesi SR görülme ihtimali özellikle prik-to-prik test uygulanacak hastalarda göz önüne alınmalıdır.  Atopik dermatiti olan, yaşı küçük olan ve eş zamanlı çok sayıda test uygulanan hastalarda SR gelişme olasılığı akılda tutulmalıdır.

Abstract:
Introduction and Aim: Skin prick test (SPT) performed with standardized extracts and prick-to-prick test performed directly with suspected food in the absence of standardized extract are the first-line tests applied in allergy clinics when early-type food allergy is suspected.  Although these tests are generally considered to be safe tests, there are case reports of test-related reactions ranging from urticaria to anaphylaxis during allergy skin tests. Studies evaluating the development of reactions due to skin tests are very limited. In these studies, either reactions related to all clinically applied skin tests such as venom, drug, food, aeroallergen were evaluated or all adult and pediatric patients were included in the study. In some, no distinction was made according to the test method as prick-intradermal test. On the other hand, in our study, we aimed to evaluate the reactions that occur during the prick/prick-to-prick test with only food in pediatric patients.
Method: A retrospective study was conducted using the file records of patients aged 0-18 years, who underwent skin prick/prick-to-prick test with food between January 1, 2010 and January 1, 2020 in Gazi University Medical Faculty Hospital Pediatric Allergy Clinic. The obtained data were analyzed by the SPSS Statistics 22 program. 
Reactions that occur during the skin prick/prick-to-prick test are categorized as local and systemic reactions. Local reaction was defined as pain, tenderness, itching, and redness in the SPT applied area. Systemic reaction (SR) was defined as generalized itching, flushing, urticaria, angioedema, itching-watering-redness of the eyes, runny-itchy nose, congestion, sneezing, nausea, abdominal pain, vomiting, hypotension, tachycardia, desaturation, shortness of breath, tightness of chest, feeling of asphyxiation, cough, wheezing, dizziness. SR that emerged according to these objective and subjective findings was considered as anaphylaxis if it met the criteria for anaphylaxis.
Results: A total of 1852 patients included in the study, 57% were male and the median age was 31 months (1-210 months). The three most common indications for skin testing with food are atopic dermatitis (AD), food urticaria/angioedema, and food protein-induced enterocolitis syndrome, respectively. It was observed that one third (31.6%) of the patients tested with food for AD had active dermatitis at the time of testing. It was observed that 20% of the patients who were tested had a concomitant allergic disease, and the most common concomitant allergic disease was AD (9.8%), except for the test indication. During the test, it was seen that 5.5% of patients with accompanying AD had active lesions, 70% of patients with asthma were fully controlled, and 82.5% of patients with allergic rhinitis were asymptomatic. Two-thirds (60.5%) of the patients who were pricked/prick-to-prick with food had simultaneous SPT with other allergens. 
During the study, a total of 8452 prick and prick-to-prick tests were administered to the patients (7833 and 619, respectively). While the three most common prick-tested foods are egg white, cow's milk, and egg yolk, respectively, the three most common prick-to-prick foods are walnuts, red lentils, and pistachios, respectively. In the follow-up of the patients, it was observed that 11.2% of the patients were applied prick and/or prick-to-prick test again with the same or different foods. 70% of the retests were performed to assess the development of tolerance to the responsible food. 
Systemic reaction (SR) was observed in 0.16% (n=3) of the tested patients, and anaphylaxis developed in 0.05% (n=1). It was determined that the responsible foods were legume in 2 patients, fish in one patient, and SR appeared after the prick-to-prick test in all three patients. The patient who developed SR with fish developed SR in the first test, and the other two patients developed SR during the prick-to-prick retest performed with the responsible foods. No SR due to prick test was observed in any of the patients.
Conclusion: In our study, SR development due to skin test with only food was evaluated in a single center over a 10-year period, and both SR and anaphylaxis rates with food were found to be quite low. In our study, all SRs occurred during the prick-to-prick test. Therefore, SPTs, which are the first-line tests in the diagnosis of early-type food allergies, are very safe tests. However, before the test, the possibility of SR should be considered, especially in patients who will undergo prick-to-prick testing.  The possibility of SR development should be kept in mind in patients who have AD, who are younger, and who undergo multiple simultaneous tests.