Sürdürülebilir yerleşim modellerinin sürdürülebilirliğin boyutları ve yerel yönetimler açısından karşılaştırılması
Comparison of sustainable settlements models in term of sustainability dimensions and eco-municipality
Yazar: ZEHRA ÇETİNKAYA
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEN CİRAVOĞLU DEMİRDİZEN
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Araştırma ve Planlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Günümüzde yerleşimlerin en önemli sorunlarından biri çevre sorunlarıdır. Çevre sorunlarının başında, doğal kaynakların aşırı tüketilmesi ve gelecek nesillere bunların yeterli miktarda aktarılamaması gelmekte, bu noktada da sürdürülebilirlik konusu önem kazanmaktadır.
Yerleşimlerdeki çevre sorunlarının çözümü konusunda yerel yönetimin rolü ve etkisi büyüktür. Yönetim, verdiği kararlar ve uygulamalarla çevre sorunlarına çözüm olabilir ve sürdürülebilir yerleşimlerin oluşumuna katkı sağlayabilir. 
Dünyada sürdürülebilirliği hedefleyen, farklı zamanlarda ortaya çıkmış çok sayıda yerleşim modeli vardır. Ölçek, kullanılan yöntem gibi farklılıklara sahip olsalar bile tüm bu yerleşimlerin ulaşmak istedikleri hedef ortaktır. Bu hedef sürdürülebilir olmaktır. Günümüzde Türkiye'de en yaygın olan sürdürülebilir yerleşim modelleri ekoköy, ekokent ve yavaşkent modelleridir. 
Bu bağlamda bu çalışmanın araştırdığı konu; Türkiye'deki örnekler üzerinden ekoköy, ekokent ve yavaş kent modellerinin karşılaştırılması ve bunların yerel yönetim ile olan ilişkisidir. Alan çalışması için seçilen Bursa Nilüfer Ekokenti, Gaziantep Kilis Yolu Ekokenti, İzmir Seferihisar Yavaş Kenti, Çanakkale Gökçeada Yavaş Kenti, Kırıkkale Güneşköy Ekoköyü ve İzmir Marmariç Ekoköyü sürdürülebilirlik boyutları ve ekolojik yerel yönetim (eco municipality) olmaya yatkınlıkları açısından incelenmiştir. 
Alan çalışmasındaki veriler ışığında ekoköy, ekokent ve yavaş kentlerin benzerlik ve farklılıkları belirlenmiş, yerleşim modellerin birbirlerine göre olumlu ve olumsuz yanları saptanmıştır. Bu çalışma sonucuna göre; Türkiye'deki tüm sürdürülebilir yerleşim modellerinde en çok önem verilen sürdürülebilirlik boyutu çevresel iken, sosyal ve ekonomik sürdürülebilirlik arkaplanda kalmaktadır. Ekolojik yerel önetimler açısından sürdürülebilir yerleşimlerden ekokent ve yavaş kentlerdeki uygulamaları belediyeler yürütmektedir. Bu bağlamda günümüzde Türkiye'de hiç ekolojik yerel yönetim bulunmamasına rağmen, ekolojik yerel yönetim olmaya en yakın belediyelerin bu belediyeler olduğu düşünülebilir.

Abstract:
Nowadays, one of the most significant problems in settlements are environmental problems. Using natural resources as if they were unlimited is becoming a primary environmental problem. This means that next generation will have difficulty for to meet their needs in the future. These are directly related to sustainability. Sustainability is probably the most important issue that is going to shape future.
There are many environmental issues. However the governance has a major and an effective role for solutions. The governments' attitudes have an impact upon communities' sustainability and future. Herein environmental issues can be solved with implementations and decisions of governments. There are wide range of settlement models whose goal is sustainability in the world.
Even if these models have some differences in scale or methods, the major similarity is
that their goal is to become sustainable. Today, in Turkey, the most common models are eco-villages, eco-cities and slow cities (cittaslow). 
In this study, comparison of the eco-village, eco-city and slow city models are evaluated and the relationship between these models and municipalities is
investigated. Bursa Nilüfer eco-city, Gaziantep eco-city, İzmir Seferihisar slow city,
Çanakkale Gökçeada slow city, Kırıkkale Güneşköy eco-village and İzmir Marmariç eco-village are chosen as case studies. These settlements evaluated in term of sustainability dimensions and ecomunicipality characteristics. According to evaluation, all sustainable settlements in Turkey are interested in ecological sustainability more than social and economical sustainability. Even though there isnt any ecomunicipality in Turkey, ecocity and slowcity municipalities are the closest municipalities to become ecomunicipality because of project carried out by municipalities.