İş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemine kalite evi yaklaşımı
House of quality approach to the occupational health and safety management system
Yazar: HÜLYA BAĞDATLIOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İZZETTİN TEMİZ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Sanayi ve teknolojinin ilerlemesi ve buna bağlı olarak yeni iş sahalarının açılmasıyla birlikte, işçilerin eğitimsiz olmaları, dikkatli çalışmamaları, işverenlerin iş sağlığı ve güvenliği (İSG) önlemlerini almamaları gibi nedenlerden dolayı her geçen gün iş kazalarının ve meslek hastalıklarının sayısı gözle görülür bir şekilde artmaktadır. İş kazalarının ve meslek hastalıklarının doğurduğu maddi ? manevi kayıplar ise, iş kazaları veya meslek hastalıkları nedeniyle zarar gören işçiler ve bu durumdan etkilenen diğer işçiler, işverenler açısından bir takım olumsuzlukları da beraberinde getirmektedir. İşverenler bu olumsuzlukları, işyerlerinde İSG adına bir sistem oluşturarak en aza indirebilmektedirler. Çalışma hayatının sağlıklı ve güvenli bir şekilde işleyebilmesi için İSG yönetim sisteminin bir bütün olarak benimsenmesi ve tüm unsurlarının etkili bir şekilde uygulanması önemli bir konuyu teşkil etmektedir. Bu çalışmada, OHSAS 18001 İSG yönetim sistemi, kalite evi yaklaşımıyla incelenmiş ve kalite evi analizine göre İSG yönetim sistemi unsurlarına ilişkin bir değerlendirme yapılmıştır. Literatürde, İSG yönetim sistemine kalite evi yaklaşımı konusuna doğrudan yer verilmemesi nedeniyle, bu çalışma yeni bir bakış açısı getirmektedir. Bugüne kadar yapılan kalite evi analizlerinde, analitik hiyerarşi prosesi, bulanık küme teorisi, kanıt teorisi, kaba küme yöntemi gibi pek çok yöntemden yararlanılmıştır. Kaba küme yönteminin kesin sayılar yerine bir aralık içerisindeki değerlere yer vermesi, veri analizinde sübjektif uygulamalar ya da harici bilgiler gerektirmemesi nedeniyle, kalite evi analizinde kaba küme yönteminden faydalanılmıştır. Çalışma, elektrik ? elektronik alanında faaliyet gösteren firmaları kapsamaktadır. Çalışmada, bu alanda faaliyet gösteren firmalar için, İSG yönetim sistemi eksikliğinin işverenler üzerindeki olumsuz etkilerinin dereceleri belirlenmiş, işverenler üzerindeki her bir olumsuzluğun, hangi İSG yönetim sistemi unsuru ile önlenebileceği araştırılmış ve İSG yönetim sistemi unsurlarının birbirleriyle olan ilişki durumları değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, işverenlerin İSG eksikliği dolayısıyla karşılaştıkları olumsuzluklardan, hangi İSG yönetim sistemi unsurlarına daha fazla önem vererek kurtulabileceği ortaya konulmuştur.

Abstract:
The progress of industry and technology with opening of new working areas, also the reasons inadvertence of employees and neglecting precautions about occupational health and safety (OHS) increases work accidents and occupational diseases, visibly. Losses depending on work accidents and occupational diseases cause some disadvantages for employers. In order to decrease these advantages to minimum, employers try to develop OHS management system in their workplace. It is important that being accepted OHS management system as a whole and being applied effectively all requirements of OHS management system so as to continue workplace, safely and healthy. In this study, OHSAS 18001 was investigated with approaches house of quality and requirements of OHS management system was evaluated according to analyze of house of quality. In literature, there is no direct information about OHS management system with an understanding house of quality. Hence, this study lights the way for a new working area. Until now, some kind of methods that analytic hierarchy processes, fuzzy set theory, proof theory and rough set theory were used for analyzing of house of quality. Rough set theory was made use for analyzing of house of quality because of the reasons that rough set theory mentions values of an interval instead certain values and it doesn?t need subjective applications for data analyze and extrinsic value. This study covers firms in the field of electric-electronic. In this study, for the firms in the field electric- electronic, degrees of negative effects of the lack of OHS management system were determined, the subject, which requirements of OHS management system can be used to prevent each of these negative effects, was investigated, and the relations between requirements of OHS management system each other was evaluated. As a result, it was stated which requirements of OHS management system are appropriate for dealing with disadvantages of the lack of OHS management system on employers.