Psikiyatri servislerinde çalışan hemşirelerin şiddete maruz kalma durumlarının iş doyumuna etkisinin belirlenmesi
Determination of the effect of exposure to violence of nurse working in psychiatric services on job satisfaction
Yazar: ZEYNEP AKIŞ
Danışman: PROF. DR. ZEKİYE ÇETİNKAYA DUMAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing ; Sağlıkta şiddet = Violence in health ; İş doyumu = Job satisfaction ; Şiddet = Violence

Özet:
Araştırma, psikiyatri servislerinde çalışan hemşirelerin şiddete maruz kalma durumlarının iş doyumuna etkisinin belirlenmesi amacı ile tanımlayıcı tasarımda yapılmıştır. Araştırma İstanbul ilinde bulunan iki devlet hastanesinde yapılmıştır. Eş zamanlı bir şekilde veri toplama formları online hale getirilerek gönüllü olan katılımcılara uygulanmıştır. Veriler Haziran-Eylül 2022 aylarında toplanmıştır. Araştırmanın örneklemini 190 hemşire oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu,  Şiddete Maruz Kalma Durumları Anket Formu ve Minnesota İş Doyum Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı ve yüzde dağılımı, t-testi, ANOVA ve Tukey testleri uygulanmıştır. Psikiyatri servisinde çalışan hemşirelerin yaş ortalaması 30.16±7.17 olup, %73.16'sı kadın, %35.79'unun evli ve %75.26'sı lisans mezunudur. Hemşirelerin, meslekte çalışma yıl ortalaması 7.26±7.71, psikiyatri servisinde çalışma yıl ortalaması 3.43±4.32 ve haftalık çalışma saat ortalaması 48.69±10.18 olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin %98.95'i şiddete maruz kaldığını ifade etmiştir. Hemşirelerin %99.47'sinin sözel, %70.74'ünün fiziksel ve %88.30'unun psikolojik şiddet türüne maruz kaldıkları tespit edilmiştir. Minnesota İş Doyum Ölçeği ve alt boyutlarının puan ortalamaları; içsel doyum puan ortalaması 38.69 ± 7.93, dışsal doyum puan ortalaması 20.51 ± 6.23 ve toplam doyum puan ortalaması 59.19 ± 13.01'dir. Hemşirelerin şiddete maruz kalma durumlarına göre, iş doyumlarında fark bulunmamıştır. Kişilik özelliği psikiyatri servislerinde çalışmaya uygun olduğunu düşünen hemşirelerin iş doyum düzeyleri anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır. Sonuç olarak, psikiyatri servisinde çalışan hemşirelerin şiddete maruz kalma oranlarının yüksek olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin içsel, dışsal ve toplam iş doyum düzeylerinin orta düzey olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin şiddete maruz kalmalarının iş doyumunu etkilemediği saptanmıştır. Psikiyatri servisinde çalışan hemşirelerin iş doyumlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi, iş doyumunu yükseltecek stratejilerin oluşturulması ile hemşirelerin iş yerinde şiddete maruz kalabileceği durumlar için gerekli önlemlerin alınması önerilmektedir.

Abstract:
The research was conducted in a descriptive design with the aim of determining the effect of exposure to violence of nurses working in psychiatry services on job satisfaction. The research was conducted in two state hospitals in Istanbul. Simultaneously, data collection forms were made online and applied to the volunteers. Data were collected in June-September 2022. The sample of the study consisted of 190 nurses. Personal Information Form, Exposure to Violence Questionnaire and Minnesota Job Satisfaction Scale were used as data collection tools. In the evaluation of the data, number and percentage distribution, t-test, ANOVA and Tukey tests were applied. The mean age of the nurses working in the psychiatry service is 30.16±7.17, of which 73.16% are women, 35.79% are married and 75.26% are undergraduates. It was determined that the average working year of the nurses in the profession was 7.26±7.71, the average working year in the psychiatry service was 3.43±4.32 and the average weekly working hour was 48.69±10.18. 98.95% of the nurses stated that they were exposed to violence. It was determined that 99.47% of the nurses were exposed to verbal, 70.74% to physical and 88.30% to psychological violence. The mean scores of the Minnesota Job Satisfaction Scale and its sub-dimensions; The mean internal satisfaction score is 38.69 ± 7.93, the mean external satisfaction score is 20.51 ± 6.23, and the mean total satisfaction score is 59.19 ± 13.01. According to the nurses' exposure to violence, there was no difference in their job satisfaction. It was determined that the job satisfaction levels of the nurses who thought that they were suitable for working in psychiatry services were significantly higher. In conclusion, it was determined that the rate of exposure to violence among nurses working in the psychiatry service was high. It was determined that the internal, external and total job satisfaction levels of the nurses were moderate. It was determined that the exposure of nurses to violence did not affect their job satisfaction. It is recommended to examine the factors affecting the job satisfaction of nurses working in the psychiatry service, to develop strategies to increase job satisfaction, and to take necessary precautions for situations where nurses may be exposed to violence in the workplace.