Vergi teorisi açısından bir vergileme ilkesi olarak adalet ilkesinin incelenmesi
An Analysis on the tenet of justice as a taxation principle from the point of tax theory
Yazar: AHMET YILMAZ ATA
Danışman: Y.DOÇ.DR. AHMET BURÇİN YERELİ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2001
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Adalet = Justice ; Finans = Finance ; Vergi adaleti = Tax equity ; Vergilendirme = Taxation ; Vergiler = Taxes

Özet:
ÖZET Vergi adaleti; vergi yükünün bireyler arasında toplumdaki hakim anlayışa göre adil kabul edilen bir tarzda paylaştınlmasıdır. Günümüz toplumlarındaki mevcut genel kanıya göre; vergi adaletine ulaşabilmek için yapılması gereken, "çok kazanandan çok, az kazanandan az" vergi alınması neticesinde bireyler arasındaki gelir ve servet dengesizliğinin mümkün mertebe giderilmesi düşüncesidir. Yani vergileme ile gelir ve servet eşitliğinin sağlanmasıdır. Oysa bu çalışmanın da işaret ettiği gibi adil bir vergileme ile olması gereken; gelir ve servet dengesizliğinin giderilmesi değil, bireysel özgürlüklerin korunması olmalıdır. Zira, vergi bireylerin elinde bulunan ve kendi tasarruflarında yer alan bir tutarın devletin eline geçmesi olup, bu bağlamda birey özgürlüklerini kısıtlayan bir enstrümandır. Özellikle de günümüz devletlerinin faaliyet alanlarının genişlemesi yani müdahaleci ve sosyal bir karakter arz etmeleri, harcama ve vergileme yetkilerinin genişlemesine yol açmıştır. Bu da bireysel hak ve özgürlüklerin kısıtlanmasına neden olmuştur. Bu çalışma; bireysel özgürlüklerin korunduğu ve gözetildiği ölçüde, gerçek anlamda bir vergi adaletine ulaşılabileceğini ifade etmekte olup, devletin vergiye olan gereksiniminin asgari seviyeye düşürülmesi gerektiğini vurgulamaktadır. Bunun içinde her şeyden önce, devlet harcamalarında optimizasyon sağlanmalıdır.

Abstract:
SUMMARY Tax justice; is to divide and distribute tax burden in shares among the individuals in society according to a general understanding which is accepted as just. According to a general opinion in today's societies, what's needed to be done to reach the tax justice is "to take more tax from ones who earn much and to take less from the ones who earn less." So that, imbalance of income and wealth among the individuals is believed to be overcomed as much as possible. Namely, the aim is to provide by taxing. Whereas, as this study points out too what's to be provided by taxing is; not to overcome the imbalance of income and wealth, but to protect the individual freedoms. Because, tax is government's getting hold of a sum which is held, and in possession of individuals. It's an instrument restricting individual freedoms. Especially widening of today's governments activity area, namely the having an interfering and social character caused a widening in their expenditure and taxing authority. And this caused the restriction of individual rights and freedoms. This study; expresses that a real tax justice in which individual freedoms are protected and guarded can be reached and it also expresses that government's need for tax should be reduced down to the minimum level. For attaining that, before everything; public expenditures should be reduced down to an optimum level.