Fırat üniversitesi öğrencilerinde problemli internet kullanımı ve sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesi
Determination of problematic internet usage and healthy lifestyle behaviors in firat university students
Yazar: FEYZA SEVİNDİK
Danışman: PROF. DR. GÜLSEN GÜNEŞ
İnönü Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Fırat Üniversitesi = Fırat University ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnternet = Internet ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Bu çalışma, Fırat Üniversitesi'nde okuyan öğrencilerin problemli internet kullanımı ve sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır.Fırat Üniversitesi'nde okuyan öğrenciler araştırmanın evrenini oluşturmuştur. 1723 öğrenci araştırmaya dahil edilmiştir. Öğrenciler bölüm, sınıf ve cinsiyetlerine göre tabakalı örnekleme yöntemine göre seçilmişlerdir. Öğrencilere sosyo-demografik özellikler ile, problemli internet kullanımı ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları ölçeğini içeren anket formu uygulanmıştır.Öğrencilerin yaş ortalaması 21.5±2.2'dir. % 67.3'ü erkek, % 30.9'u dördüncü sınıf ve üzeri, % 25.4'ü Fen-Edebiyat Fakültesi'nde okumaktadır. Öğrencilerin % 50.9'u haftada en az 6 gün internete bağlanmakta, % 21.4'ü günde ortalama 2 saat internet bağlanmaktadır. İnternetin en fazla kullanım amaçları; e-posta adresine bakmak (% 87.8), gazete dergi okumak (% 63.4), online oyun oynamaktır (% 28.4). Uzun süreli internet kullanımına bağlı en fazla görülen problemler ise, gözlerde yanma, boyun kaslarında ağrı ve uykusuzluktur. Öğrencilerin % 14.6'sında problemli internet kullanımı davranışı vardır. Erkek öğrencilerde, dördüncü sınıfta okuyanlarda, baba ? anne eğitim düzeyi ile gelir düzeyi yüksek olanlarda, kendilerine ait bilgisayarı olanlarda, geceleri internet bağlanmayı tercih edenlerde problemli internet kullanımı yüksektir. Sık sık uykusuzluk problemi yaşayanlarda, sigara içenlerde ve fiziksel aktivitesi düşük olan öğrencilerde problemli internet kullanım ölçeği yüksek bulunmuştur. Sağlıklı yaşam biçimi davranışları ise , anne ve baba eğitim düzeyi, gelir seviyesi , gelir getirici bir işte çalışma durumu arttıkça yükselmektedir. İnterneti e-posta okumak, gazete dergi okumak, tartışma gruplarına katılmak için kullananlarda sağlıklı yaşam biçimi davranışları puan ortalaması anlamlı olarak yüksektir. Sağlıklı yaşam biçimi davranışları ile problemli internet ölçeği puanları arasında negatif yönde anlamlı düzeyde korelasyon bulunmuştur.Öğrencilerde problemli internet kullanımının, sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını olumsuz etkilediği görülmüştür. Problemli internet kullanımını azaltacak, sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını geliştirecek tedbirler alınmalıdır.Anahtar kelimeler: problemli internet kullanımı, sağlıklı yaşam biçimi davranışları, üniversite öğrencisi, internet, eğitim.

Abstract:
This study has been done with the purpose of determining the problematic internet usage and healthy lifestyle behaviors in Fırat University students.The students of Fırat University constituted the universe of the study. 1723 students were included in the study. The students were chosen according to the stratified sampling method in view of their departments, grades and genders. A questionnaire form including socio-demographic features and scales of problematic internet usage and healthy lifestyle behaviors was applied to the students.The average age of the students is 21.5±2.2. 67.3% of the students are men, 30.9% are in fourth grade or over and 25.4% study in Faculty of Science and Letters. 50.9% of the students connect to internet at least 6 days in a week and 21.4% of them connect to the internet around 2 hours in a day. The main purposes of the internet usage are checking his/her e-mail address (87.8%), reading newspapers and journals (63.4%) and playing online games (28.4%). And mostly seen problems connected with the long-term internet usage are burning in the eyes, pain in trapezius muscles and sleeplessness. 14.6% of the students have problematic internet usage behavior. Problematic internet usage is high in male students who study in fourth grade, have their own computers, prefer connecting to the internet at night and whose parents? educational level and income level are high. The problematic internet usage scale has been found to be high in the students who are experiencing sleeplessness problem frequently, smoking cigarette and whose physical activities are low. And the healthy lifestyle behaviors get high as the parents? educational level, income level and the situation of working in an income generating work increase. Healthy lifestyle behavior point average is meaningfully high in the students who use the internet for reading their e-mails, reading newspapers and journals and joining discussion groups. A significant negative correlation has been found between healthy lifestyle behaviors and problematic internet scale points.It has been seen that the problematic internet usage in students affect the healthy lifestyle behaviors negatively. Measures that will decrease the problematic internet usage and improve the healthy lifestyle behaviors should be taken.Key words: problematic internet usage, healthy lifestyle behaviors, university student, internet, education.