Dolaylı tutum ışığında, insansız hava aracı sistemleri'nin kullanımının asimetrik savaş stratejilerinde yarattığı değişimlerin incelenmesi
Examining the changes at the asymmetric warfare strategies, resulted from the usage of unmanned aerial systems, in the light of indirect approach
Yazar: HAMZA DOĞAN
Danışman: PROF. DR. ASLI ILGIT
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu çalışma, insansız hava araçlarının devletlerin asimetrik savaşlardaki mücadele stratejilerine etkilerini ortaya koymayı ve gelecekteki savaş dinamiklerini anlamamıza yönelik bir perspektif sunmayı amaçlamaktadır. İkinci Dünya Savaşı sonrasında yaygın bir olgu haline gelen asimetrik savaşlar, özellikle Soğuk Savaş'ın sona ermesiyle birlikte küresel çapta yayılarak hâkim savaş formu halini almıştır. Bu tür savaş ve çatışmalar, manevra yetenekleriyle düşmanın zayıf noktalarını belirleme ve en beklenmeyen anlarda saldırıya geçme temel prensipleri üzerine kurulu oldukları için onları, savaşın benzer prensiplerle yürütülmesi gerektiğini savunan Dolaylı Tutum yaklaşımı çerçevesinde ele almak mümkündür. 
Hava gücü, devlet dışı aktörlerin asimetrik stratejilerine karşı devletlerin başvurduğu kritik araçlardan biridir. Sürat, manevra kabiliyeti ve erişim yetenekleri ile harekât bölgesinin tamamına nüfuz ederek buralarda baskı kurma kabiliyetine sahip olan hava gücü, böylece devlet aktörlerine, muhasımlarını daha güvenli mesafelerden daha hızlı bir şekilde etki altına fırsatı vermiştir. Ancak, hava gücü geliştikçe asimetrik aktörler de strateji ve taktiklerini değiştirmiş; asimetrik savaşlar, devlet aktörleri açısından daha zorlu ve daha maliyetli bir mücadele şekline dönüşmüştür. 
İnsansız hava araçları da böyle bir dönemde, kavramsal ve teknolojik olgunluğa erişmiş yeni bir silah platformu olarak ortaya çıkmış; hava gücünü, asimetrik savaş ve çatışmaların gerektirdiği şekilde uygulayabilmek maksadıyla daha önce benzer görevler icra eden büyük ve pahalı insanlı uçakların yerine muharebe sahasına dahil edilmişlerdir. Yüksek süratlerle uçarak görev icra eden, havadan kalış süreleri nispeten kısıtlı jet motorlu muharip uçaklar yerine daha yavaş uçabilen ancak, uzun süreler boyunca havada kalarak görev icra etme kapasitesine sahip olan bu araçlar, asimetrik savaş ve çatışmaların yavaş, sabır gerektiren ve tehlike arz eden görevlerine daha iyi uyum sağlamışlar ve devlet aktörlerine hava gücünün avantajını yeniden geri getirmeyi başarmışlardır.
Bu çalışmada da insansız hava aracı sistemlerinin muharebe sahasındaki etkileri karşılaştırmalı iki vaka üzerinden incelenerek "insansız hava aracı sistemlerinin asimetrik savaşlarda kullanılması tarafların mücadele taktik ve stratejilerini nasıl etkilemiştir" sorusuna yanıt aranmaya çalışılacaktır.

Abstract:
This study aims to reveal the effects of unmanned aerial vehicles on states' combat strategies in asymmetric wars and to provide a perspective for understanding future war dynamics. Asymmetric wars, which became a universal phenomenon after the Second World War, proliferated globally and became the dominant form of war with the end of the Cold War. Since these types of wars and conflicts are based on the basic principles of identifying the enemy's weak points with maneuvering abilities and attacking at the most unexpected moments, it is possible to discuss them within the framework of the Indirect Approach, which argues that the war should be conducted with similar principles.
Air power is one of the most critical tools used by states against the asymmetric strategies of non-state actors. Air power, which can penetrate and put pressure on the entire operational area with its speed, maneuverability, and reach capabilities has thus allowed state actors to influence their opponents more quickly from safer distances. However, as air power developed, asymmetric actors also changed their strategies and tactics, turning asymmetric wars into a more difficult and costly form of struggle for state actors.
In such a period, unmanned aerial vehicles emerged as a new weapon platform that has reached conceptual and technological maturity. To apply air power as required by asymmetric wars and conflicts, they have been included in the battlefield instead of large and expensive manned aircraft that previously performed similar tasks. Instead of jet-engined combat aircraft that fly at high speeds and have relatively limited airborne stays, these vehicles can fly slower but can perform missions by staying in the air for long periods, and are more suitable for the slow, patient, and dangerous tasks of asymmetric wars and conflicts. They adapted well and managed to restore the advantage of air power to state actors.
This study aims to answer the question of how the use of unmanned aerial vehicle systems in asymmetric wars has affected the combat tactics and strategies of the warring parties by focusing on two comparative cases, the Vietnam War and the Afghanistan War.