Evde sağlık hastalarının malnutrisyon durumlarının değerlendirilmesi ve sarkopeni ile ilişkisinin belirlenmesi
Evaluation of the malnutrition status ofhealth patients at home and determination oftheir relationship with sarcopenia
Yazar: BURCU İŞCİ
Danışman: PROF. DR. FARUK AKSOY ; UZMAN CEYHUN YURTSEVER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Trabzon Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
GİRİŞ: Küresel ve yerel olarak gün geçtikçe yaşlı nüfusun artması ve insan ömrünün uzaması, evde sağlık hizmetlerinin değerini artırmaktadır. Evde sağlık hizmeti alan hastalarda malnütrisyon ve sarkopeni sık görülmekte ve yaşam kalitesini olumsuz etkilemektedir. Bu çalışmada evde sağlık hizmeti alan hastaların malnütrisyon durumlarının belirlenmesi ve sarkopeni riski ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
MATERYAL VE METOD: Bu gözlemsel tipte kesitsel çalışma, Mayıs-Ağustos 2022 tarihleri arasında, üçüncü basamak bir hastaneye bağlı evde sağlık hizmetleri biriminde yürütülmüştür. En az 6 aydır evde sağlık hizmeti alan 187 gönüllü hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Katılımcıların demografik özellikleri ve hastalık bilgileri kaydedilmiştir. Daha sonra malnütrisyon ve sarkopeni durumlarının belirlenmesi için sırasıyla Mini Nütrisyonel Değerlendirme Ölçeği (MNA) ve SARC-F ölçeği uygulanmıştır.
BULGULAR: Hastaların 92'si (%49) malnütre iken 56'sı (%30) malnütrisyon riski altında idi. Katılımcıların 165'inin (%88,2) sarkopeni riski altında olduğu belirlendi. Yatağa bağımlı olan, enteral beslenme solüsyonu kullanan, vücut kütle indeksi düşük olan, demansı olan ve hipertansiyonu olmayan hastalarda diğer hastalara göre malnütrisyon daha fazla görüldü (sırasıyla; p<0,001, p<0,001, p=0,002, p=0,006, p=0,037). Eğitim durumu düşük olan, yatağa bağımlı olan, enteral beslenme solüsyonu kullanan, vücut kütle indeksi düşük olan, demansı olan, hipertansiyonu olmayan ve nörolojik hastalığı olan hastalarda diğer hastalara göre sarkopeni riskinin daha yüksek olduğu bulundu (sırasıyla; p=0,006, p<0,001, p=0,003, p=0,032, p=0,018, p=0,001, p=0,013). Malnütre olan hastalarda sarkopeni riskinin olmayan gruba göre daha yüksek olduğu görüldü (%93,9'a karşı %66,7, p<0,001). Çok değişkenli regresyon analizine göre yatağa bağımlı olma durumu sarkopeni riski için bağımsız bir risk faktörü olduğu bulundu. (OR: 6,4[1,5-27], p=0,012).
SONUÇ: Evde sağlık hizmeti alan hastalarda malnütrisyon oranı oldukça yüksek bulunmuştur. Malnütrisyonu olan hastaların olmayanlara göre daha yüksek oranda sarkopeni riski altında olduğu bulunmuştur. Sonuç olarak, malnütrisyon ve sarkopeni durumu; evde sağlık hizmeti alan hastalarda sık görülmesi, morbidite ve mortalite ile ilişkili olması nedeniyle belirli aralıklarla ve uygun ölçeklerle düzenli olarak takip edilmelidir.
ANAHTAR KELİMELER: Evde sağlık hizmetleri, malnütrisyon, sarkopeni

Abstract:
INTRODUCTION AND OBJECTIVE: Home health services are gaining importance with the increase in the elderly population in the world and in our country and with the prolonged life expectancy. Malnutrition and sarcopenia are common in patients receiving home health services and adversely affect their quality of life. In this study, it was aimed to determine the malnutrition status of patients receiving home health services and to examine its relationship with the risk of sarcopenia.
MATERIAL AND METHODS: This observational type cross-sectional study was conducted in the home health services unit of a tertiary hospital between May and August 2022. 187 volunteer patients who received home health services for at least 6 months were included in the study. Demographic characteristics and disease information of the participants were recorded. Then, Mini Nutritional Assessment Scale (MNA) and SARC-F scale were applied to determine malnutrition and sarcopenia, respectively.
RESULTS: While 92 (49%) of the patients were malnourished, 56 (30%) were at risk of malnutrition. It was determined that 165 (88.2%) of the participants were at risk of sarcopenia. Malnutrition was found to be more common in patients who were bedridden, using enteral nutrition solution, had a low body mass index, had dementia and did not have hypertension (respectively; p<0.001, p<0.001, p=0.002, p=0.006, p). =0.037). The risk of sarcopenia was found to be higher in patients with low educational status, bedridden, using enteral nutrition solution, low body mass index, dementia, non-hypertension, and neurologic disease (respectively; p=0.006, p<0.001, p=0.003, p). =0.032, p=0.018, p=0.001, p=0.013). It was observed that the risk of sarcopenia was higher in malnourished patients compared to the group without sarcopenia (93.9% vs. 66.7%, p<0.001). According to multivariate regression analysis, being bedridden was seen as an independent risk factor for sarcopenia risk (OR: 6.4[1.5-27], p=0.012).
CONCLUSION: Malnutrition was found to be quite high in patients receiving ESR, and these patients were found to be at a higher risk of sarcopenia compared to those who were not malnourished. Since malnutrition and sarcopenia are common and associated with morbidity and mortality, patients receiving home health services should be followed regularly with appropriate scales at regular intervals.
KEYWORDS: Home health services, malnutrition, sarcopenia