Antalya merkez ilçelerinde bulunan su ürünleri satım yerlerinde çalışanların sanitasyon konusundaki bilgi düzeylerinin tespiti
Determination of knowledge level of the employees about sanitation in sale market of seafood in the central districts of Antalya (Turkey)
Yazar: MUSTAFA BURAK KAZANCI
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÜNLÜSAYIN
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu araştırmada, Antalya ili merkez ilçelerinde üç farklı noktada kurulan semt pazarlarında (Altınova Sinan Pazarı, Çarşamba Pazarı, Uncalı Pazarı) bulunan su ürünleri satım yerlerinde çalışanların hijyen ve sanitasyon konusundaki bilgi düzeyi tespiti amaçlanmıştır. 
Bu araştırmada, seçilmiş olan semt pazarları, Antalya merkez ilçelerinde olmakla birlikte gerek sosyo-kültürel gerek ise ekonomi dağılımı olarak birbirinden farklı noktalardadır. Her semt pazarda 30 su ürünleri çalışanı olmakla birlikte toplamda 90 personele sosyo-demografik özellikleri, mikroorganizmalarla ilgili bilgi tespiti, besinlerin satıldığı ortam ve çevre hijyeni bilgi tespitine yönelik sorular yöneltilmiş, çalışanların kıyafet ve tezgah görünümleri ile ilgili izlenimler değerlendirilmiştir. Değerlendirme sonucu alınan anket cevapları SPSS-2017 program yardımı ile istatistikleri yapılmıştır. Her pazarın kendi içinde farklı formlarda karşılaştırılmaları yapılmıştır. 
Bu araştırmada, temel olarak su ürünleri satım tezgahlarında çalışan toplamda 89 personelin, sosyo-demografik özelliklerine bakıldığı zaman %28,90'ı 18-25 yaş, %32,20'si 26-35 yaş aralığında, %25,60'ı 26-45 yaş aralığında ve %13,30'u ise 46 yaş üzerinde olduğu %85,60'ı erkek, %14,40'ının kadın olmasının yanı sıra %72,20'si evli ve %27,80'i bekardır. Çalışanların %8,90'ı ilkokul, %34,40'ı ortaokul, %47,80'i lise, %8,90'ı üniversite mezunu, %40'ı 1-5 yıl, %32,20'si 6-11 yıl, %14,40'ı 12-15 yıl ve %13,30'u 16 yıl ve üzeri olarak aynı işi devam ettirdiği saptanmıştır. Çalışanların eğitim durumuna göre hijyen ve sanitasyon bilgi düzeyi değerlendirildiğinde, mikroorganizmalar için gerekli ortam şartlarının tamamını bilenler %31,10 iken besin zehirlenmelerinin tamamını cevaplayanların oranı da %36,70 olarak belirlenmiştir.               
Bu araştırma sonucunda, ele alınan semt pazarlarındaki çalışanlardan elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde; su ürünleri çalışanlarının farklı sorulara verdiği cevaplar ile sanitasyon hakkındaki bilgi düzeyleri belirlenmiştir. Çalışanların eğitim durumu ve meslek sürelerinin verilmiş olan cevaplarla karşılaştırıldığında olumlu yönde katkı sağlamakla birlikte satım alanlarının açık ve ortak satım alanı içinde bulunması da dış faktörlerin satılan ürünün hijyen ve sanitasyonunu olumsuz yönde etkilediği tespit edilmiştir. Buradan elde edilen sonuçların ileride yapılacak olan sanitasyon alanındaki çalışmalara kaynak olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
In this study, it was aimed to determine the knowledge level of the employees in the seafood sales places located in the district markets (Altınova Sinan Market, Çarşamba Market, Uncalı Market) established in three different points in the central districts of Antalya.
In this study, the selected neighborhood markets are in the central districts of Antalya, but they are at different points in terms of both socio-cultural and economic distribution. Although there are 30 aquaculture employees in each district market, a total of 90 staff members were asked about their socio-demographic characteristics, information on microorganisms, the environment in which food was sold and environmental hygiene information determination, and the impressions of the employee' apparel countertop appearances were evaluated. The questionnaire answers received as a result of the evaluation were made with the help of the SPSS-2017 program. Comparison of each market in different forms is also presented in tables. 

In this study, when looking at the socio-demographic characteristics of 89 staff working in fisheries sales bases, 28.90% of them are between the ages of 18-25, 32.20% are between the ages of 26-35, 25.60% are 26 In the age range of -45 and 13.30% are over 46, 85.60% are male, 14.40% are female, 72.20% are married and 27.80% are single. 8.90% of employees are primary school, 34.40% are secondary school, 47.80% are high school, 8.90% are university graduates, 40% are 1-5 years, 32.20% 6 -11 years, 14.40% 12-15 years and 13.30% 16 years and over, it has been determined to continue the same work. When the level of knowledge of hygiene and sanitation is evaluated according to the education level of the employees, the rate of those who know all the necessary environmental conditions for microorganisms is 31.10%, while the rate of those who answered all of the food poisoning is 36.70%. 
As a result of this study, when the results obtained from the employees in the neighborhood markets are evaluated; the level of knowledge about sanitation was determined by the responses of fisheries workers to different questions. Compared to the answers given, the education level of the employees and their professional durations, the fact that the sales areas are open and in the common sales area has also been found to affect the hygiene and sanitation of the product sold negatively. 
It is thought that the results obtained here will be an infrastructure for any future work in the field of sanitation.