Türkiye'de imar uygulama yöntemleri ve sonuçlarını etkileyen faktörlerin incelenmesi
Evaluation of methods and results of land management in Turkey
Yazar: BUĞRA KAĞIZMANLI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. OSMAN DEMİR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry
Dizin: Arazi yeniden düzenleme = Land readjustment ; Kadastro = Cadaster ; Kentsel yenileme = Urban redevelopment ; Ki-kare testi = Chi-square test

Özet:
Türkiye'de özellikle son elli yıllık döneme ait kırsal ve kentsel alan gelişim süreci dikkate alındığında sürdürülebilir arazi yönetimi açısından doğru arazi yönetimi politikalarının oluşturulamadığı ve buna bağlı olarak kırsal ve kentsel modern alan düzenlemelerinin yapılamadığı görülmektedir. Bu süreçte; Türkiye kadastrosunun kapsam ve içeriğinin yetersizliği ve tamamlanmamış olması, uygun kentsel ve kırsal alan planlamalarının yapılmamış olması ya da mevcut imar planların, planlamaya konu uygun standartlarda girdi verilerinden ve uygulanabilirlikten yoksun üretilmiş olması Türkiye arazi yönetiminin başlıca sorunlarıdır. Ayrıca, yerel yönetimlerin arazi yönetimine yönelik sorunları çözmede yetersiz kalması, siyasi ve politik kaygılar ya da rant merkezli uygulamaların gerçekleştirilmesi sonucunda yapılan imar uygulamalarının bir kısmı, idari yargıca iptal edilmektedir. İptal edilen imar uygulamalarının geri dönüşümünde arazi yönetimine yönelik yüksek oranda sorunlar yaşanmaktadır. Günümüzde, bu tür problemlerin çözümüne yönelik kullanılan imar uygulama yöntem ve içerikleri ilgililerince bilimsel platformlarda artık tartışılmaktadır. Bu bağlamda imar haklarının transferi, kentsel Dönüşüm-Yenileme ve değere dayalı imar uygulaması gibi konular daha objektif arazi yönetimi uygulamalarının oluşması adına gündeme gelmektedir. Bu tür yeni yöntemlerin teknik ve hukuki alt yapısı ülkemizde henüz gelişme aşamasındadır. Bu tez çalışması kapsamında ülkemizde yaşanan arazi yönetimi sorunlarının uygulayıcılar destekli ortaya konması ve günümüz arazi yönetimi modelinin oluşması sürecine, geliştirilen önerilerle katkı sağlanması amaçlanmıştır. Sonuçta, mevcut imar uygulama yöntemlerinin yetersizliği, uygulamayı yapan özel sektörün imar uygulamalarında deneyimsizliği, imar uygulamalarına yönelik davalara katkı sağlayan bilirkişilerde mesleki altyapı yetersizliği, imar uygulama yöntemlerine yönelik seminer çalışmalarının üniversite destekli belirli dönemlerde sürekli yapılması ve bunun sorunları çözme sürecine pozitif katkı sağlayacağı, kentsel dönüşüm-yenileme uygulamalarının ülke genelinde giderek işlevsellik kazandığı gibi sonuçlar ortaya çıkmıştır.

Abstract:
In Turkey, when the process of development of rural and urban areas is considered, especially in the last fifty years period, it is understood that, in view of sustainable land management, effective/correct land management policies have not been developed and, as a result of this, that rural and urban land management have not effectively been able to be implemented. In this process; inadequacy of Turkish cadastre in terms of its scope and content and its incompleteness, that proper urban and rural development plans have not prepared or that current zoning plans are not produced in specified standards and thus their lack of implementation probability are main issues for Turkish land management. In addition, as a consequence of inadequacy of local governments in solving problems related to land management and political concerns or performing rant-centric implementations, a considerable part of land management applications have been cancelled by judge. In the process of returning cancelled land management applications, important problems in terms of land management have been experienced. Today, methods and contents of tools used for solving such land management issues are discussed in the scientific platforms. In this context, such topics as transfer of development rights, urban transformation-renewal applications and value-based land management have been introduced as more objective urban land management practices. Technical and legal infrastructure for these types of new methods is still under development. In this thesis, determination of the land management problems experienced in Turkey in close collaboration with the applicators and contribution with the developed proposals for the process of the establishment of contemporary land management model are aimed. As a consequence, such results as inadequacy of current land management applications, lack of adequate experience of private company staff in land management applications, inadequacy of professional background of experts contributing to lawsuits related to land management issues, the need for continuous seminar activities which is scientifically supported by Universities and their positive contribution in solving these problems, and that urban transformation-renewal applications have been getting increased functionality throughout the country are emerged.