İzmir körfezindeki fitoplankton, zooplankton ve yüzey sedimentlerinde Po-210 birikiminin incelenmesi
Investigation of Po-210 accumulations in phytoplankton, zooplankton and surface sediments at İzmir inner bay
Yazar: SÜLEYMAN CANKURT
Danışman: DOÇ. DR. AYSUN UĞUR GÖRGÜN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Nükleer Bilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Fizik ve Fizik Mühendisliği = Physics and Physics Engineering

Özet:
Bu çalışmada,  İzmir İç Körfezinden toplanan fitoplankton, zooplankton ve yüzey sedimentlerindeki Po-210 aktivite konsantrasyonları tayin edilmiştir. Sediment örnekleri Şubat 2012 tarihinde İzmir İç Körfezinin tamamını kapsayan 32 farklı örneklem noktasından alınmıştır. Fitoplankton ve zooplankton örnekleri ise İzmir İç Körfezi İnciraltı bölgesinden aylık periyotlarla alınmıştır.
Örneklemeden sonra fitoplankton, zooplankton ve sediment örnekleri etüvde kurutulmuş, radyokimyasal işlemler yapılmış ve elektrodepozisyon yöntemiyle Po-210 bakır diskler üzerine toplanmıştır. Po-210un alfalarının ölçülmesinde PIPS dedektörlü alfa spektrometresi kullanılmıştır.
Fitoplankton ve zooplanktondaki Po-210 konsantrasyonu ilkbahar ve yazın ilk aylarında diğer aylara kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Fitoplanktonda maksimum Po-210 konsantrasyonu 97±4 Bq/kg olarak, minimum Po-210 konsantrasyonu ise 30±2 Bq/kg olarak bulunmuştur. Zooplankton örnekleri için maksimum Po-210 konsantrasyonu 104±5 Bq.kg-1 olarak, minimum Po-210 konsantrasyonu ise 55±2 Bq/kg olarak bulunmuştur.
Bu çalışmada, yüzey sediment örneklerindeki Po-210 aktivite konsantrasyonu örneklem noktalarına göre farklılık göstermektedir. Yüzey sedimentleri için maksimum Po-210 konsantrasyonu 130±6 Bq/kg olarak, minimum Po-210 konsantrasyonu ise 45±2 Bq/kg olarak bulunmuştur. En yüksek Po-210 konsantrasyonları Karşıyaka ve Konak bölgesinde bulunurken en düşük Po-210 konsantrasyonları Çiğli bölgesinde bulunmuştur. Çalışma sonucunda İzmir İç Körfezi yüzey sedimentlerindeki Po-210 aktivite konsantrasyonu dağılım haritası elde edilmiştir.
Anahtar sözcükler: Yüzey sedimenti, fitoplankton, zooplankton, Po-210, İzmir Körfezi.

Abstract:
In this study, Po-210 radionuclides concentrations of phytoplankton, zooplankton and surfacial sediments from İzmir Inner Bay are determined. Sediment samples from 32 different sample points covering the whole of the İzmir Inner Bay were taken in February 2012. Phytoplankton and zooplankton sampling were done monthly at İzmir Inner Bay İnciraltı. 
After collecting, the phytoplankton, zooplankton and sediment samples were oven dried, radiochemical processes were performed and Po-210 were collected on to copper disks with electrodeposition. Passivated Implanted Planar Silicon (PIPS) detector were used for alpha measurements of Po-210 activity concentration.
Po-210 concentrations of phytoplankton and zooplankton in spring and early summer periods were found to be higher than those other months. The maximum Po-210 activity concentration of phytoplankton was measured as 97±4 Bq/kg and minimum activity was measured as 30±2 Bq/kg. The maximum Po-210 activity concentration of zooplankton was measured as 104±5 Bq/kg and minimum activity was found as 55±2 Bq/kg.
Po-210 activity concentrations in surface sediment samples in this study varied according to the sample points. The maximum Po-210 activity concentration of surface sediments was measured as 130±6 Bq/kg and minimum activity was measured as 45±2 Bq/kg. The maximum Po-210 activity concentration of surface sediments was measured at Karşıyaka besides Konak area and minimum activity was measured at Çiğli area. As a result of the study the Po-210 activity concentration distribution map of İzmir Inner Bay surface sediments were obtained.
Keywords: Surface sediments, phytoplankton, zooplankton, Po-210, İzmir Bay