Elmada depo çürüklüğü oluşturan Botrytıs cinerea'ya karşı borik asit ve boraks tuzlarının antifungal etkilerinin belirlenmesi
Бор кислотасы жана боракс туздарынын алманы сактоо учурунда чирикти пайда кылган botrytis cinerea козгогучуна каршы таасирин аныктоо
Yazar: PERİZAT COROEVA
Danışman: PROF. DR. İSMAİL ERPER
Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyolojik mücadele = Biological control ; Bor = Boron ; Botrytis cinerea = Botrytis cinerea ; Elma = Apple

Özet:
Elmada depo çürüklüğü oluşturan Botrytis cinerea'a 200 den fazla konukçu bitkide hasat öncesi ve hasat sonrası hastalık oluşturan fungal bir patojendir. Bu çalışmada, borik asit ve boraksın B. cinerea'a karşı antifungal etkinliği hem in vitro hem de in vivo koşullarda tespit edilmiştir. In vitro denemelerde, hem borik asit hem de boraks fungusun misel gelişmesini, spor çimlenmesini ve çim tüpü uzunluğunu güçlü bir şekilde engellemiştir. Her iki tuzun engelleyici etkileri ile artan konsantrasyonları arasında pozitif bir ilişkinin olduğu belirlenmiştir. Bor tuzları B. cinerea'nın misel gelişmesini en yüksek konsantrasyon (%3.0)'da tamamen engellerken, bu tuzlar fungusun konidi çimlenmesini %1.0 konsantrasyonda %100 engellemiştir. Bunun yanında her iki bor tuzunun çim tüp uzaması üzerindeki engelleyici etkileri daha düşük dozlarda tespit edilmiştir. Ayrıca, boraksın borik asite göre daha toksik (yaklaşık %42) olduğu belirlenmiştir. Bununla birklikte mevcut çalışmada her iki tuzun MIC ve MFC değerinin ise %2.0 olduğu tespit edilmiştir. Borik asit ve boraks tuzlarının farklı konsantrasyonlarının B. cinerea'ya karşı koruyucu ve tedavi edici etkilerinin değerlendirildiği in vivo çalışmalarda, meyve üzerindeki lezyon gelişimini pozitif kontrole kıyasla önemli oranda azalttığı belirlenmiştir (P<0.05). Koruyucu uygulamada boraksın borik asite kıyasla kurşuni küf hastalık şiddetini daha etkili bir şekilde kontrol ettiği tespit edilmiştir. Boraksın koruyucu uygulamasında, en yüksek konsantrasyon (%3.0)'un elmalarda lezyon gelişimini kontrol uygulamasına göre %85.69 oranında engellediği ve bunun istatistiki olarak önemli olduğu görülmüştür (P<0.05). Tedavi edici uygulamada ise aynı tuzun aynı konsantrasyonda lezyon gelişimini engelleme oranı ise %63.16'da kalmıştır. Borik asitin koruyucu uygulamasında en yüksek konsantrasyon (%3.0)'un elmalarda lezyon gelişimini kontrol uygulamasına göre %69.73, tedavi edici uygulamasında %78.72 oranında engellediği ve bunun istatistiki olarak önemli olduğu görülmüştür (P<0.05). Bu sonuçlar, bor tuzlarının elmalarda B. cinerea'nın neden olduğu Kurşini Küf hastalığının mücadelesi için sentetik fungisitlere bir alternatif olarak kullanılabileceğini göstermektedir.
Anahtar kelimeler: Malus × domestica, Botrytis cinerea, bor tuzları, alternatif mücadele

Abstract:
Botrytis cinerea, which causes gray mold in apples, is a fungal pathogen that causes preharvest and postharvest disease in more than 200 host plants. In the present study, the efficacy of boric acid and borax against B. cinerea were evaluated in both in vitro and in in vivo. In in vitro experiments, strongly inhibited mycelial growth, spore germination and germ tube elongation of the fungus. The inhibitory effects of both salts were closely correlated with their increasing concentrations. While boron salts completely inhibited the mycelial growth of of B. cinerea at the 3.0% concentration, these salts inhibited the conidia germination of the fungus at 100% at 1.0% concentration. In addition, inhibitory effects of both boron salts on germ tube elongation were detected at lower doses. Also, borax was found to be more toxic (about 42%) than boric acid. However, in the current study, it was determined that the MIC and MFC values of both salts were 2.0%. In in vivo studies evaluating the preservative and curative effects of different concentrations of boric acid and borax salts against B. cinerea, it was determined that lesion development on the fruit was significantly reduced compared to the positive control (P<0.05). In preservative application, borax has been found to control gray mold disease severity more effectively than boric acid. In the preservative application of borax, it was observed that the highest concentration, which is 3.0% prevented lesion development in apples by 85.69% compared to the control application, which was statistically significant (P<0.05). In curative application, the rate of inhibition of lesion growth by the same salt at the same concentration remained at 63.16%. It was observed that the highest concentration (3.0%) of boric acid prevented lesion development in apples by 69.73% compared to the control application, and by 78.72% in the curative application, which was statistically significant (P<0.05). These results indicate that the boron salts can be used as an alternative to synthetic fungicides for the control of grey mold disease caused by B. cinerea in apples.
Keywords: Malus × domestica, Botrytis cinerea, borax salts, alternative control

Botrytis cinerea, возбудитель серой гнили яблок, является грибковым патогеном, вызывающим предуборочную и послеуборочную болезнь более чем у 200 растений-хозяев. В данном исследовании была определена противогрибковое дейтсвие солей борной кислоты и боракса против B. cinerea in vitro, а также in vivo. В экспериментах in vitro было определено, что борная кислота и боракс существенно подавили рост мицелия, прорастание спор и длину ростковых трубок. Было определено, что существует положительная взаимосвязь между ингибирующими эффектами обеих солей и их возрастающими концентрациями. В то время как соли бора полностью ингибировали рост мицелия B. cinerea при самой высокой концентрации (3.0%), эти соли подавляли прорастание конидий гриба на 100% при концентрации 1.0%. Кроме того, ингибирующие эффекты обеих солей бора на удлинение ростковой трубки были обнаружены при более низких дозах. Также, было установлено, что боракс более токсичен (примерно на 42%), чем борная кислота. Однако было определено, что значения MIC и MFC обеих солей составляли 2.0%. В исследованиях in vivo, оценивающих профилактические и лечебные эффекты различных концентраций борной кислоты и боракс против B. cinerea, было определено, что развитие повреждений на плоде было значительно снижено по сравнению с положительным контролем (P<0.05). При оценке профилактического эффекта было установлено, что боракс, по сравнению с борной кислотой, имеет гораздо лучший эффект по подавлению серой гнили. Так, самая высокая концентрация (3.0%) предотвратила развитие повреждений в яблоках на 85.69% по сравнению с контрольным образцом, что было статистически значимым (P<0.05). В оценке же лечебного эффекта скорость ингибирования развития поражений этой же соли при этой же концентрации оставалась на уровне 63.16%. Было замечено, что самая высокая концентрация (3.0%) при профилактическом применении борной кислоты предотвращала развитие поражения в яблоках на 69.73%, при лечебном применении на 78.72% по сравнению с контрольным, и это было статистически значимым (P<0.05). Эти результаты показывают, что соли бора могут использоваться в качестве альтернативы синтетическим фунгицидам для борьбы с заболеванием серой гнили, вызываемым B. cinerea на яблоках.
Ключевые слова: Malus × domestica, Botrytis cinerea, соли бора, альтернативная защита