Ekonomik krizlerin Türk toplumsal hayatına etkileri ve bu etkilerin basında değerlendiriliş biçimleri
The effects of economic crisis on Turkish social life and evaluation methods of press of that effects
Yazar: HAKAN TEMİZTÜRK
Danışman: PROF. DR. EDİBE SÖZEN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Ekonomi = Economics ; Gazetecilik = Journalism
Dizin: Basın = Press ; Ekonomik kriz = Economic crisis ; Gazeteler = Newspapers ; Sosyal etki = Social affect ; Sosyal hayat = Social life ; Türk basını = Turkish press ; Türk toplumu = Turkish society

Özet:
öz Türkiye'de cumhuriyet tarihinin en büyük ekonomik krizi Şubat 2001 'de yaşanmıştır. Ekonomiyi olduğu kadar sosyal hayatı da derinden etkileyen ekonomik kriz, 1999 yılı sonunda başlatılan IMF destekli istikrar programı sürecinde ve 2000 yılı boyunca özellikle basında esen/estirilen iyimserlik rüzgarları eşliğinde ortaya çıkmıştır. 2000 yılı Kasım'ında ilk ve tehlikeli işaretleri görülen kriz, asıl darbesini Şubat 2001 MGK Toplantısı 'ndaki kavga ile indirmiştir. Bu süreç, Türk basınının yakından izlediği, zaman zaman içerisinde yer aldığı, ancak gerektiği biçimde ve yeterince yansıtmadığı, gelişmeleri/gerçekleri kamuoyuna aktarmadığı bir dönem olmuştur aynı zamanda. Oysa, "dördüncü güç" olarak basının, toplumu derinden etkileyen ekonomik krizi, öncesi ve sonrasıyla izlemesi ve etkilerini/sonuçlarını yansıtması gerekirdi. Türk basınının kriz ve etkileri karşısındaki duyarsızlığının birçok sebebi bulunmaktadır: 1980'lerde başlayan, 1990'larda hızlanan sermaye yapısındaki değişim, basının ekonomik güç haline gelmesi, tekelleşmenin ortaya çıkması, "piyasalar"ın etki alanı ve gücünü genişleterek basını da kontrolüne alması... Bu çalışma, Türk basınının ekonomik ve sosyal krizi zamanında görüp yansıtmadığını, tersine siyasî ve ekonomik güç odaklarıyla ilişkisi sebebiyle krizleri ortaya çıkaranların yanında/arkasında yer aldığını ortaya koymaktadır.

Abstract:
ABSTRACT In Turkey, history of republic's the most serious economic crisis happened in February 2001. The economic crisis that deeply affected economy as well as social life has been started after the IMF supported stabilization program, which supported by Turkish mass media's optimistic coverage. The crisis gave first danger sign by November 2000, but the most devastating effect realized after the Turkish National Security Council's controversial meeting. Although, mass media closely covered events and developments; this is the period that the Turkish mss media failed to inform and englighten the Turkish public opinion. As a fourth estate, the Turkish press should have been closely monitor crisis before happened and after it took place. There are many reasons are, change of the structure of the capital, the mss media's becoming an economic power, monopoly, and control of mass media by powerful persons and corporations. In this thesis, we are trying to explain, why the Turkish mass media has failed to foresee the economic crisis? Even, we may say that, because of the close relationship with economic power structure the Turkish mass media supported the persons and institutions that, responsible for the crisis. m