Genç yetişkinlerde ilişki bağımlılığını yordayan bazı değişkenlerin incelenmesi
Examination of some varibles that predict relationship addiction in young adults
Yazar: TİMUÇİN ATA ŞENSES
Danışman: PROF. DR. ESRA ENGİN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Madde Bağımlılığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, genç yetişkinlik dönemindeki ilişki bağımlılığı düzeyinin belirlenmesi, ilişki bağımlılığını yordayan psikolojik esneklik ve tanıtıcı özelliklerin incelenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Araştırmanın örneklemini, 2022- 2023 yılında, Ege Üniversitesi'ne bağlı fakülte ve enstitülerde öğrenimine devam eden 276 katılımcı oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak; "Tanıtıcı Bilgi Formu", "Spann Fischer İlişki Bağımlılığı Ölçeği(SFİBÖ)" ve "Psikolojik Esneklik Ölçeği (PEÖ)" kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler SPSS 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Veriler değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metotlar (sayı, yüzde, min-maks değerleri, ortalama ve standart sapma) kullanılmıştır. Normal dağılıma sahip verilerde iki bağımsız grup karşılaştırılmasında bağımsız t testi, ikiden fazla bağımsız grup karşılaştırılmasında ise tek yönlü varyans analizi yöntemi kullanılmıştır. Numerik değişkenler arasındaki ilişkiyi test etmek için ise Pearson korelasyon kullanılmıştır. Bağımsız değişkenlerin yordayıcı rolünü araştırmak için basit doğrusal regresyon yöntemi uygulanmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan genç yetişkinlerin SFİBÖ puan ortalamasının 54.37± 12.30, PEÖ puan ortalamasının 141.59± 14.28'dir.   SFİBÖ puan ortalamasının, Genç yetişkinlerde aile ilişkileri algısına, arkadaşlık ilişkisi algısına göre anlamlı düzeyde farklılaştığı bulunmuştur (p<0.05). SFİBÖ toplam puan ortalaması ile PEÖ toplam puan ortalaması arasında istatistiksel olarak düşük düzeyde anlamlı ve negatif yönlü bir ilişki belirlenmiştir (r=-0.237, p<0.05). Doğrusal regresyon modeline göre SFİBÖ toplam puan ortalamasının %13,5'ini yordayan değişkenin PEÖ alt ölçeği olan bağlamsal benlik olduğu saptanmıştır (p<0.05).
Sonuç: Genç yetişkinlerde ilişki bağımlılığının bağlamsal benliğe göre farklılık gösterdiği, ilişki bağımlılığı düzeyi arttıkça kavramsal benliğe bağlanmanın arttığı sonucuna varılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: İlişki Bağımlılığı, Psikolojik Esneklik, Genç Yetişkin

Abstract:
Aim: In this study, it was aimed to determine the level of co-dependency in young
adulthood, to examine the psychological flexibility and descriptive features that
predict co-dependence.
Method: The sample of the research consists of 276 participants who continue their education at faculties and institutes affiliated with Ege University in 2022-2023. As a data collection tool; "Introductory Information Form", "Spann Fischer Relationship Addiction Scale(SFRAS)" and "Psychological Flexibility Scale(PFS)" were used. Data collected in the research It was analyzed using SPSS 25.0 program. Descriptive statistical methods (number, percentage, min-max values, mean and standard deviation) were used when evaluating the data. Independent t test was used to compare two independent groups in normally distributed data, and one-way analysis of variance method was used to compare more than two independent groups. Pearson correlation was used to test the relationship between numerical variables. Simple linear regression method was applied to investigate the predictive role of independent variables.
Results: The average SFRAS score of the students participating in the research was 54.37± 12.30, The average PFS score is 141.59± 14.28. Participants' average SFRAS score, It was found that the participants differed significantly according to their perception of family relationships and friendship relationships (p <0.05). A statistically low significant and negative relationship was determined between the SFRAS total score average and the PFS total score average (r=-0.237, p<0.05). According to the Linear Regression model, it was determined that the variable that predicted 13.5% of the SFRAS total score average was the contextual self, which is the PFS subscale (p<0.05).
Conclusion: It was concluded that relationship addiction in young adults differs according to the contextual self, and as the level of relationship addiction increases, attachment to the conceptual self increases.
Keywords: Codependency, Psychological Resilience, Young Adult