Metin türlerinin öğretiminde karşılaştırma köprüsü uygulamasının etkisi
The effect of comparison bridge application in teaching text types
Yazar: ŞEYMA SULTAN GÜLEÇ
Danışman: PROF. DR. FULYA TOPÇUOĞLU ÜNAL
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğilim = Tendency ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education

Özet:
Dil becerileri özünde birbirleriyle ilişkili sistemsel bir yapıya aittir. Örüntülü
paragraflarla anlamlı metinler oluşur. Metin türleri, öğretim sürecinde yıllardır
öğrencilere kavratılmaya çalışılmaktadır. Bu araştırmada düşünceyi geliştirme
yollarından karşılaştırmadan faydalanarak planlanmış öğretim sürecinin metin türleri
öğretimindeki etkisi incelenmiştir. Toplamda on metin türü benzer ve farklı yönlerine
dikkat çekilerek kavratılmaya çalışılmıştır.
Bu çalışmanın amacı planlanmış faaliyetler içeren karşılaştırma köprüsü
uygulamasıyla metin türlerini öğretme etkinliğinin 7. sınıf öğrencilerinin metin türlerini
ayırt etme becerilerine yönelik etkisini belirlemektir. Bilgilerin toplanması, analizi ve
yorumlanması sürecinde nicel araştırma yöntemlerinden ön test- son test kontrol gruplu
yarı deneysel desen kullanılmıştır. Araştırma 2023-2024 Eğitim-Öğretim yılında Kütahya
ilinin Gediz ilçesindeki bir devlet okulunda öğrenimine devam etmekte olan 7-D ve 7-A
sınıfı deney ve kontrol gruplarında bulunan 48 7. sınıf öğrencisiyle birlikte uygulanmıştır.
Araştırma grubuna ön test ve son test uygulanmıştır.
Deney grubuna her hafta iki ders saati toplamda ise on bir haftada yirmi iki ders
saati metin türleri öğretiminde karşılaştırma köprüsü tekniği uygulanmıştır. Kontrol
grubuna metin türleri öğretiminde düz anlatım, deney grubuna ise karşılaştırma köprüsü
uygulaması yapılmıştır. Son testte her iki grubunda muvaffakiyetinde artış tespit edilmiş
ancak deney grubunun daha başarılı olduğu görülmüştür. Düşünceyi geliştirme
yollarından karşılaştırma tekniği belli bir plan çerçevesinde metin türleri ayrımının
kavranmasında kullanılmalıdır. Karşılaştırma öğrencilerin ayırt edici ve benzer yönleri
gruplandırarak metin türlerini ayırt etmesinde etkilidir.

Abstract:
Language skills essentially belong to a systemic structure that is interrelated.
Meaningful texts are created with patterned paragraphs. Text types have been tried to be
taught to students in the teaching process for years. In this research, the effect of the
planned teaching process on teaching text types was examined by making use of
comparison of ways to develop thinking. A total of ten text types have been tried to be
understood by drawing attention to their similar and different aspects.
This study is to determine the effect of teaching text types through the
comparison bridge application, which includes planned activities, on 7th grade students'
ability to distinguish text types. In the process of collecting, analyzing and interpreting
information, a quasi-experimental design with a pretest-posttest control group, one of the
quantitative research methods, was used. The research was conducted in the 2023-2024
academic year with 48 7th grade students in the experimental and control groups of 7-D
and 7-A classes, who were continuing their education at a public school in Gediz district
of Kütahya province. Pretest and posttest were applied to the research group.
The comparison bridge technique was applied to the experimental group for two
lesson hours each week and a total of twenty-two lesson hours in eleven weeks in teaching
text types. While teaching text types, direct explanation was applied to the control group,
and a comparison bridge was applied to the experimental group. In the post-test, an
increase in success was detected in both groups, but it was seen that the experimental
group was more successful. The comparison technique, which is one of the ways to
develop thinking, should be used to understand the distinction between text types within
the framework of a certain plan. Comparison is effective in helping students distinguish
text types by grouping distinctive and similar aspects.