Ücrete ilişkin adalet algısının sosyo-demografik değişkenler açısından incelenmesi: Bitlis ve İstanbul illerinden birer işletme örneği
Investigating the role of socio-demographic variables on the perceptions  of wage justice: comparison of two organizations located in two distinct cities -Bitlis and İstanbul
Yazar: YÜCEL SEZENOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. SİBEL GÖK
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Çalışma Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Adalet = Justice ; Adalet algısı = Justice perception ; Bitlis = Bitlis ; Bölüşümsel adalet = Distributive justice ; Eşit ücret = Equal pay ; Sosyodemografik değişkenler = Sociodemographic variables ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; Ücret = Wage ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Adalet algısı sosyal alandaki uygulamalarda taşıdığı önemin yanında çalışanların aldığı ücretin birbirinden farklı olması halinde de devreye girmektedir. Çalıştığı kurumda adil ücret aldığına inanan kişilerin kurumlarına bakış açıları da değişmektedir. Aynı konuma sahip kişiler tarafından farklı ücretlerin alınması adalet algısını da değiştirmektedir. Bu algı yaşanılan bölgelere göre de değişiklik göstermektedir. Son yıllarda ücret tatmini konusunda çok sayıda makale bulunmakla birlikte bölgesel farklılıklar bakımından ücrete ilişkin adalet algısına odaklanan bir çalışmaya rastlanmamaktadır. Bu anlamda çalışmanın ilgili literatüre katkı sağlayacağı düşünülmekedir.
Bu çalışmada; büyük şehirde yaşayan ve çalışanlar ile küçük şehirde yaşayan ve çalışanların ücrete ilişkin adalet algısının ölçülmesi amaçlanmıştır.  Bu çerçevede küçük şehir olarak, çalışma için olumlu yanıt alınan Bitlis ili tercih edilmiştir. Büyük şehir olarak da İstanbul ili tercih edilmiştir. Her iki ilden tekstil sektöründe faaliyet gösteren birer özel işletme kolayda örneklem ile belirlenmiştir. İstanbul ve Bitlis'teki işletmelerde çalışanların ücrete ilişkin adalet algıları, sosyo-demografik özellikleri bakımından anket yoluyla toplanan veriler ışığında değerlendirilmiştir.
Çalışmanın amacı doğrultusunda Bitlis (n=302) ve İstanbul'daki (n=350) işletmelerde çalışanların tümüne anket uygulanmıştır. Geri dönen anketlerden İstanbul ili için 174'ü, Bitlis ili için 190'nı değerlendirmeye alınmıştır. Elde edilen geçerli verilerin analizi sonucunda İstanbul'da yaşayan ve çalışanlar ile Bitlis'te yaşayan ve çalışanlar arasında ücrete ilişkin adalet algısında farklılık olduğu belirlenmiştir. İstanbul'daki çalışanların ücrete ilişkin adalet algılarının puan ortalamalarının, Bitlis'teki çalışanlardan daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlar ışığında çalışmada konu ilişkin değerlendirme yapılarak önerilerde bulunulmuştur.


Anahtar Kelimeler : Ücret Algısı, Adalet Algısı

Abstract:
Justice perception in addition to have a place in social domain application step in the situation which is a salary difference among employees. Perspective of employees who are believe in fair salaries can be changeable. Justice perception is changed by people who are in the same position but earn different salaries. This perception also varies according to the regions. In recent years, in addition to the fact that there is a wide range of articles about wage satisfaction, an article which is about justice perception depends on the wages is not found. In this sense, this article can be thought as contribution to additional literature.
In this article, the aim is ınvestigating the role of socio-demographic variables on the perceptions  of wage justice. It was made comparison of two organizations located in two distinct cities. It was prefered as a small city Bitlis owing to the fact that getting a positive response. Besides that Istanbul was choosen as a big city. One each private business from both states was determined as a sample. Employees who are in Istanbul and Bitlis perception of justice related to the wages was evaluated in the light of datas which were collected by questionnaire according to sociodemographic properties.
In accordance with this article's purpose, survey was applied to the employees from Bitlis (n=302) and Istanbul (n=350). Returned questionnaire from Istanbul 174 of them and from Bitlis 190 of them was assessed. As a result of the analysis of valid datas, there is a justice perception difference between two people from Istanbul and Bitlis. Justice perception of the employees in Istanbul  in wages average of scores are smaller than the employees in Bitlis. In the light of the results, suggestions were made while doing a general evaluation.


Keywords : Wages Perception, Justice Perception