KOAH'lı hastalarda hastalık algısının yalnızlık ve stresle başetme üzerine etkisi
Perceptions of disease in patients with COPD loneliness and coping with stress effects on
Yazar: CANAN KILIÇKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SİBEL ASİ KARAKAŞ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Algı = Perception ; Hastalık = Disease ; Stres = Stress ; Stres yönetimi = Stress management ; Stresle başetme = Coping with stress ; Yalnızlık = Loneliness ; Yalnızlık algısı = Loneliness perception

Özet:
Amaç: Bu çalışma KOAH'lı hastalarda hastalık algısının yalnızlık ve stresle başetme üzerine etkisini, belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır.
Materyal ve Metot: Araştırma Atatürk Üniversitesi Yakutiye Araştırma Hastanesi ve Erzurum Bölge Eğitim Araştırma Hastanesi Göğüs Hastalıkları Kliniklerinde 10.04.2013-15.08.2013 tarihleri arasında yapılmıştır.
Araştırmanın evrenini, belirtilen tarihler arasında KOAH tanısıyla ilgili hastanelerde yatan araştırma kriterlerine uyan ve araştırmayı kabul eden hastalar oluşturmuştur. Araştırma toplam 200 hastayla tamamlanmış olup evrenden örneklem seçimine gidilmemiştir. Verilerin toplanmasında 'Soru Formu', 'HAÖ' , 'UCLA Yalnızlık Ölçeği' ve  'SBÇTÖ' kullanılmıştır. Veriler SPSS 16.0 paket programında değerlendirildi.
Bulgular: Hastaların hastalığın başlangıcından beri en fazla soluk almada güçlük, yorgunluk, güç kaybı, ağrı, baş ağrısı, hırıltılı soluma ve kilo kaybı yaşadıkları belirlendi. Bu belirtilerin hastalıkları ile ilgili olduğunu belirttikleri tespit edildi.
Bu çalışma sonucunda hastaların hastalıkları hakkında olumsuz duygulara sahip oldukları ve hastalıklarını kontrol edemeyecekleri düşüncesinin hakim olduğu belirlendi. Hastaların büyük bir çoğunluğunun hastalığın uzun süreceğini, hastalığın geçici olmaktan çok kalıcı olduğunu ve yaşamının geri kalan süresini bu hastalıkla geçireceğine ilişkin görüşlere sahip oldukları belirlendi.
Hastaların yalnızlık ölçeğinin toplam puan ortalaması 37.45±13.805 olup orta düzeyde yalnızlık yaşadıkları belirlendi. 
Ölçeklerin arasında yapılan korelasyon analizi sonucunda 'Hastalık Algısı' ile 'Yalnızlık'   arasında pozitif yönde anlamlı ilişki vardır (p<0.05).
Hastaların hastalıklarıyla ilgili olumsuz algı arttıkça yalnızlık düzeyi artmakta ve stresle etkili başetme azalmaktadır.
Hastalık belirtileri arttıkça hastaların kullanmış olduğu etkisiz başetme yöntemlerinin arttığı,  etkili başetme yöntemlerinin azaldığı belirlendi. Hastalık belirtilerinin yoğun olarak yaşanmasının hastaların direnme- mücadele gücünü ve iyimser düşünmesini azalttığı belirlendi.

Sonuç: Araştırma sonuçları doğrultusunda KOAH hastalarının hastalık algısının yalnızlık ve stresle başetme üzerinde etkili olduğu görüldü.

Abstract:
Aim: The purpose of this study is made to describe the effect of perception of illness in coping with stress and loneliness on patients with COPD.
Material and Method: The study was made between 10/04/2013 and 15/08/2013 dates at Atatürk University Research Hospital and Erzurum Zone Education and Research Hospital in chest diseases clinics.
The population of study are constituted patients with a diagnosis of COPD and accepting the study between 10/04/2013 and 15/08/2013 dates. A total of 200 patients completed the study and sample selection was not taken from the universe. The collections of data are included "Questions Forms" "PIS  (The Perception of Illness Scale)" and " LC (UCL Loneliness Scale)" and "CSS (The Coping with Stress Scale)".  Datas were evaluated with SPSS 16.0 programme.
Results: It was determined that patients have difficulty in breathing, fatigue, loss of strength, pain, headache, wheezing, weight loss since the beginning of the disease and patients  said that these symptoms are related to  their diseases.
It was seen that patients have negative feelings about  their diseases  and it is so common that these patients think they can't control their diseases. It was found that the majority of patients think their diseases will last for long, and these diseases are permanent rather than being temporary and they are going to have them in the rest of their life spans.
The average total point is 37.45±13.805 in loneliness scale and it means that patients are alone in  middle level. 
The analysis of the correlation  showed  that there is a positive significant relationship  between the perception of illness and loneliness (p<0.05).
When the patients have more  pessimistic perceptions on their diseases, they have a higher level of loneliness and coping with stress efficiently decreases. 
It was found that when the symptoms of the diseases increase, coping with inefficent the methods rise. It was seen that living symptoms densely decreases patients' the power of resistance-struggle and their the thinking optimistic. 
Conclusion: COPD patients' perception of disease was seen to be effective loneliness and the coping with stress.