Kronik hepatit B'li hastalarda hepatik fibrozis evresini noninvaziv olarak öngörmede hematolojik parametrelerin yerinin araştırılması
Investigation of the place of hematological parameters in noninvasive prediction of hepatic fibrosis stage in patients with chronic hepatitis B
Yazar: POLEN BALİN KAHRAMAN
Danışman: DOÇ. DR. FATİH GÜZELBULUT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; Fibroz = Fibrosis ; Hepatit = Hepatitis ; Hepatit B = Hepatitis B ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer sirozu = Liver cirrhosis

Özet:
Amaç: NLR (nötrofil/lenfosit oranı), PLR (platelet/lenfosit oranı), RPR (eritrosit dağılım genişliği (RDW)/platelet oranı), LMR (lenfosit/monosit oranı) ve API (yaş+platelet indeksi) testlerinin, KHB (kronik hepatit B)'li hastalarda karaciğer fibrozisinin derecesini öngörmedeki yerini araştırmayı ve bu testleri APRI (AST/platelet oranı indeksi) ve FIB-4 (fibrozis-4 indeksi) ile karşılaştırmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Kliniği'nde 01.01.2011-30.10.2020 tarihleri arasında KHB tanısı ile karaciğer biyopsisi yapılmış 18 yaş ve üzerindeki hastaların verileri retrospektif olarak tarandı. HCV (hepatit C virüsü), HDV (hepatit D virüsü) ve HIV (insan immünyetmezlik virüsü) koinfeksiyonu, hematolojik hastalığı, malignitesi veya eşlik eden kronik karaciğer hastalığı olan, hemogram parametrelerini etkileyecek ilaç kullanımı olan ve KHB tedavisi alan hastalar çalışmaya alınmadı. Fibrozis evrelemesi, Ishak skorlama sistemine göre yapıldı. APRI, FIB-4, NLR, PLR, RPR, LMR ve API ile fibrozis evresi karşılaştırılarak, bu testlerin belirgin fibrozis (F3-6) ve siroz (F5-6) varlığını öngörmedeki yeri istatistiksel yöntemler ile araştırıldı. IBM SPSS Statistics 22 (IBM SPSS, Türkiye) programı kullanıldı ve anlamlılık p<0,05 düzeyinde değerlendirildi.
Bulgular: RPR, API, APRI ve FIB-4 değerleri, belirgin fibrozis olanlarda belirgin fibrozis olmayanlara göre ve sirozu olanlarda sirozu olmayanlara göre yüksek bulundu. PLR ve LMR değerleri, belirgin fibrozis olanlarda belirgin fibrozis olmayanlara göre; PLR değeri, sirozu olanlarda sirozu olmayanlara göre düşük bulundu. Belirgin fibrozisi öngörmede FIB-4, API, APRI, RPR, PLR ve LMR'nin AUROC değerleri sırasıyla 0,816, 0,770, 0,726, 0,712, 0,604 ve 0,587 iken; sirozu öngörmede FIB-4, API, RPR, APRI ve PLR'nin AUROC değerleri sırasıyla 0,894, 0,878, 0,871, 0,833 ve 0,715 idi.
Sonuç: KHB hastalarında belirgin fibrozisi öngörmede, API ve RPR'nin APRI ve FIB-4 kadar etkin olduğunu; PLR ve LMR'nin ise daha düşük etkinlikte olduğunu gördük. Sirozu öngörmede ise API ve RPR'nin APRI ve FIB-4 kadar etkin olduğunu; PLR'nin daha düşük etkinlikte olduğunu gördük. NLR'nin fibrozis düzeyi ile ilişkisiz olduğunu gördük.
Anahtar Kelimeler: kronik hepatit B, karaciğer, fibrozis, siroz, noninvaziv, serum belirteçleri

Abstract:
Objective: We aimed to investigate the role of NLR (neutrophil/lymphocyte ratio), PLR (platelet/lymphocyte ratio), RPR (erythrocyte distribution width (RDW)/platelet ratio), LMR (lymphocyte/monocyte ratio) and API (age + platelet index) tests in predicting the stage of liver fibrosis in CHB (chronic hepatitis B ) patients and to compare these tests with APRI (AST/platelet ratio index) and FIB-4 (fibrosis-4 index).
Materials and Methods: The data of patients aged 18 years and older who underwent liver biopsy with the diagnosis of CHB between 01.01.2011 and 30.10.2020 in Haydarpaşa Numune Training and Research Hospital Gastroenterology Clinic were retrospectively reviewed. Patients with HCV (hepatitis C virus), HDV (hepatitis D virus) and HIV (human immunodeficiency virus) coinfections, hematological disease, malignancy or concomitant chronic liver disease, using drugs that could affect hemogram parameters, and receiving CHB treatment were excluded from the study. Fibrosis was staged according to the Ishak scoring system. APRI, FIB-4, NLR, PLR, RPR, LMR and API were compared with the fibrosis stage, and the role of these tests in predicting the presence of significant fibrosis (F3-6) and cirrhosis (F5-6) was investigated using statistical methods. IBM SPSS Statistics 22 (IBM SPSS, Turkey) program was used and significance was evaluated at the p<0.05 level.
Results: RPR, API, APRI and FIB-4 values were higher in patients with significant fibrosis compared to those without significant fibrosis, and higher in patients with cirrhosis than those without cirrhosis. PLR and LMR values were found to be lower in patients with significant fibrosis compared to those without significant fibrosis; PLR value was found to be lower in patients with cirrhosis compared to those without cirrhosis. AUROC values of FIB-4, API, APRI, RPR, PLR and LMR in predicting significant fibrosis were 0.816, 0.770, 0.726, 0.712, 0.604 and 0.587, respectively; AUROC values of FIB-4, API, RPR, APRI, and PLR in predicting cirrhosis were 0.894, 0.878, 0.871, 0.833, and 0.715, respectively.
Conclusion: We found that API and RPR are as effective as APRI and FIB-4; PLR and LMR were less effective than those in predicting significant fibrosis in CHB patients. We found that API and RPR are as effective as APRI and FIB-4; PLR was less eefective than those in predicting cirrhosis. We found that NLR was unrelated to the level of fibrosis.
Keywords: chronic hepatitis B, liver, fibrosis, cirrhosis, noninvasive, serum markers