Osmanlı Devleti'nin son döneminde Girit'ten yaşanan göçler
Migrations from Crete in the last period of the Ottoman Empire
Yazar: ÇAYAN AKKUŞ
Danışman: DOÇ. DR. HASAN TANER KERİMOĞLU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü / Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Girit = Crete ; Göçler = Migrations ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Türk-Yunan ilişkileri = Turkish-Greek relations ; Yunanistan = Greece ; İskan = Settlement

Özet:
18. yüzyılda Aydınlanma Çağı ile ortaya çıkan milliyetçilik akımı 1789 Fransız Devriminden sonra tüm dünyaya yayıldı. Çok uluslu bir yapıya sahip olan Osmanlı Devleti de bu akımdan olumlu ve olumsuz yönleriyle etkilendi. 19. yüzyılda Balkanların büyük bölümü elinde barındıran Osmanlı Devleti, bu topraklarda yaşayan ve farklı etnik kökenden olan halkların ayaklanmaları ile yüzleşti. 
Rum nüfusunun çoğunlukta olduğu Girit Adası'nın da bu akıma karşı sessiz kalması beklenemezdi. 18. yüzyılın sonundan itibaren palazlanmaya başlayan Rum milliyetçiliği, Atina Üniversitesinde eğitim gören öğrenciler ve Yunan konsolosluğunun faaliyetleri neticesinde 19. yüzyılın başından itibaren Girit'te Osmanlı yönetimine karşı isyanlar baş verdi.
Bu çalışmada Girit'te ortaya çıkan ayaklanmaları ve bu ayaklanmalar çerçevesinde Müslümanları Anadolu başta olmak üzere mevcut Osmanlı topraklarına göçe sürükleyen nedenleri ele almaktadır. Ayrıca Müslümanların göç ettikten sonra iskân problemleri ve yerel halk ile yaşadıkları çatışmalar çerçevesinde uyum süreçleri de çalışma içeriğinde yer almaktadır.

Anahtar Kelimeler: Yunan Milliyetçiliği, Girit Meselesi, 1897 Türk – Yunan Harbi Boykotaj, Göç, İskân

Abstract:
The nationalism movement that emerged with the Age of Enlightenment in the 18th century spread all over the world after the 1789 French Revolution. The Ottoman Empire, which had a multinational structure, was also affected by this movement with its positive and negative aspects. The Ottoman Empire, which held most of the Balkans in the 19th century, faced the uprisings of the people of different ethnic origins living in these lands.
The island of Crete, where the Greek population is in the majority, could not be expected to remain silent against this trend. As a result of the Greek nationalism, which started to flourish since the end of the 18th century, the students studying at the University of Athens and the activities of the Greek consulate, revolts against the Ottoman rule began in Crete from the beginning of the 19th century.
In this study, the uprisings that emerged in Crete and within the framework of these uprisings, the reasons that led Muslims to migrate to the existing Ottoman lands, especially Anatolia, are discussed. In addition, the adaptation processes within the framework of the settlement problems and conflicts with the local people after the migration of the Muslims are also included in the content of the study.

Key Words:  Greek Nationalism, The Cretan Question, 1897 Turk – Greece War, Boycott, Migration, Settlement