Üniversite personelinin yeni medya okuryazarlık düzeyleri ile sosyal medya bağımlılık düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between university staff's new media literacy levels and social media addiction levels
Yazar: MERTCAN KARACAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EREN EFE
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Yeni Medya İletişim ve Habercilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Medya okuryazarlığı = Media literacy ; Sosyal medya = Social media ; Sosyal medya bağımlılığı = Social media addiction ; Yeni medya = New media ; Üniversite personeli = University personnel ; Üniversiteler = Universities

Özet:
Üniversite personelinin yeni medya okuryazarlık düzeyleri ile sosyal medya bağımlılık düzeyleri arasındaki ilişkinin tespit edilmesi araştırmanın temel amacını oluşturmaktadır. Diğer bir amaç ise personelin bazı demografik özellikleri ile yeni medya okuryazarlık ve sosyal medya bağımlılık düzeyleri arasındaki farklılıkların değerlendirilmesidir. 
Bu amaçlar doğrultusunda araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden olan ilişkisel tarama ve nedensel karşılaştırma yöntemleri tasarlanarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini İstanbul Gelişim Üniversitesi bünyesinde görev yapan akademik ve idari personel, örneklemini ise (n=237) gönüllü katılımcı oluşturmaktadır. İstatistiksel analiz olarak Mann Whitney U, Kruskal Wallis H ve korelasyon analizleri uygulanmıştır. 
Araştırma sonuçları katılımcıların yeni medya okuryazarlık düzeyine ve sosyal medya bağımlılık düzeyine yönelik algının iyi seviyede olduğunu göstermiştir. Katılımcıların demografik özellikleri ile yeni medya okuryazarlık ve sosyal medya bağımlılık düzeyleri arasındaki ilişki incelendiğinde cinsiyet faktörüne göre fonksiyonel tüketim boyutunda istatistiksel açıdan anlamlı farklılık olduğu, eleştirel tüketim, fonksiyonel üretim, eleştirel üretim boyutunda ve sosyal medya bağımlılık toplam skorunda ise bu faktöre göre istatistiksel açıdan anlamlı farklılığın olmadığı belirlenmiştir. 
Yaş değişkenine göre incelendiğinde fonksiyonel üretim boyutunda ve sosyal medya bağımlılık genel skorunda istatistiksel açıdan anlamlı farklılık olduğu saptanmış, incelenen diğer boyutlarda ise farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Sonuçlar personelin görevlerine göre yeni medya okuryazarlık ve sosyal medya bağımlılığı düzeylerinde anlamlı farklılığın olmadığını gösterirken, eğitim düzeylerine göre fonksiyonel tüketim, eleştirel tüketim, eleştirel üretim boyutlarında, yeni medya okuryazarlık genel skorunda ve sosyal medya bağımlılık genel skorunda istatistiksel açıdan anlamlı farklılık olduğunu göstermiştir. 

Sosyal medya kullanım süresi ve kullanım amacına göre yeni medya okuryazarlık ve sosyal medya bağımlılığı düzeylerinde anlamlı farklılığın bulunmadığı saptanmıştır. En sık kullanılan sosyal medya türüne göre fonksiyonel tüketim, eleştirel tüketim, eleştirel üretim alt boyutlarında ve yeni medya okuryazarlık toplam skorunda anlamlı farklılık olduğu, fonksiyonel üretim boyutu ve sosyal medya bağımlılık toplam skorunda ise farklılık bulunmadığı belirlenmiştir. Yeni medya okuryazarlık düzeyi ile sosyal medya bağımlılık düzeyi arasında ise orta ve iyi düzeyde pozitif yönde ilişkiler olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The main purpose of this study is to determine the relationship between the new media literacy levels of university personnel and their social media addiction levels. Another aim is to identify the differences between some demographic characteristics of the personnel and the levels of new media literacy and social media addiction.
For these purposes, the research was conducted by designing relational screening and causal comparison methods, which are quantitative research methods. The universe of the research consists of academic and administrative staff working at Istanbul Gelişim University, and the sample (n=237) consists of voluntary participants. As statistical analysis methods, Mann Whitney U, Kruskal Wallis H and correlation analyzes were applied.
The results of the research showed that the perception of the participants' new media literacy and social media addiction levels were at a good level. The relationship between the demographic characteristics of the participants and the new media literacy and social media addiction levels was examined and it was found that there was a statistically significant difference in the functional consumption dimension according to the gender factor while there was not a statistically significant difference in the critical consumption, functional production, critical production dimension and the social media addiction total score according to this factor. When examined according to the age variable, it was determined that there was a statistically significant difference in the functional production dimension and the general score of social media addiction, and there was no difference in the other dimensions examined. The results showed that there was no significant difference in the new media literacy and social media addiction levels according to the duties of the personnel, while there was a statistically significant difference in the functional consumption, critical consumption, critical production dimensions, new media literacy general score and social media addiction general score according to the education levels. It was found that there was no significant difference in the levels of new media literacy and social media addiction according to the duration and purpose of use of social media. It was determined that there was a significant difference in functional consumption, critical consumption, critical production sub-dimensions and new media literacy total score according to the most frequently used social media type, while there was no difference in functional production dimension and social media addiction total score. The results showed a moderate and good positive relationship between the level of new media literacy and the level of social media addiction.