Klinik örneklerden izole edilen enterokok türlerinde vankomisin ve yüksek düzey aminoglikozid direncinin fenotipik ve genotipik yöntemlerle araştırılması
The investigation of vancomycin and high-level aminoglycoside resistance (HLAR) using phenotypic and genotypic methods in enterococcus species isolated from clinical samples
Yazar: ŞEYDA ÖZARSLAN KURTGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. BURÇİN ÖZER
Mustafa Kemal Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Aminoglikozitler = Aminoglycosides ; Beta laktamazlar = Beta lactamases ; Enterococcus = Enterococcus ; Fenotip = Phenotype ; Genotip = Genotype ; Vankomisin = Vancomycin ; İlaçlara direnç = Drug resistance

Özet:
Giriş ve Amaç: Enterokokların birçok antibiyotiğe direnç geliştirebilmeleri
infeksiyonlarının tedavisinde önemli bir sorun oluşturmaktadır. Bu çalışmada klinik 
örneklerden izole edilen enterokok türlerinde vankomisin ve yüksek düzey 
aminoglikozid direncinin (YDAD) fenotipik ve genotipik yöntemlerle araştırılması
amaçlandı.
Yöntem: Çalışmaya 100 Enterococcus spp. kökeni dahil edildi. Kökenlerin 
antimikrobiyal duyarlılıkları otomatize sistemle, beta laktamaz üretimi nitrosefin 
diskleriyle, vankomisin direnci E-test, YDAD disk difüzyon yöntemiyle araştırıldı. 
Vankomisin ve yüksek düzey gentamisin direnç (YDGD) genlerinin saptanması için 
polimeraz zincir reaksiyonu (PZR) yöntemi kullanıldı.
Bulgular: Çalışmamızdaki kökenlerin %58'inin E. faecalis, %38'inin E.
faecium, %3'ünün E. avium, %1'inin E. gallinorum olduğu saptandı. Kökenlerin en 
duyarlı olduğu antibiyotiklerin sırasıyla teikoplanin(%94), linezolid(%91), 
vankomisin(%90), ampisilin(%70), penisilin(%70) olduğu ve kökenlerin beta 
laktamaz üretmediği tespit edildi. Otomatize sistem ile kökenlerin on tanesinde, Etest yöntemi ile sadece beş kökende vankomisin direnci tespit edildi. PZR 
yöntemiyle Van A geni içeren 5 (%5) köken tespit edilmiş olup bunların hepsinin E. 
faecium olduğu belirlendi. Çalışmamızda YDGD oranı %40, yüksek düzey 
streptomisin direnç oranı %63 olarak tespit edilmiş olup araştırılan YDGD 
genlerinden aac(6')-1e-aph(2'')-1a geni kökenlerin %58'inde saptandı.
Sonuç: Çoğunluğunu E. faecalis ve E. faecium kökenlerinin oluşturduğu bu 
çalışmada E faecium kökenleri antibiyotiklere diğer türlere göre daha dirençli 
bulunmuştur. Kökenlerin hiçbirisinde beta laktamaz saptanmamıştır. Vankomisin 
direnci otomatize sistem ile E-test yöntemine göre daha fazla kökende bulunmuştur. 
Bu nedenle vankomisin direnci saptanan kökenlerin E-test yöntemiyle doğrulanması 
gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Kökenlerdeki VanA gen oranı diğer çalışmalarla 
uyumludur. YDAD oranı yaklaşık olarak kökenlerin yarısında bulunmuştur. 
Araştırılan YDGD genlerinden ülkemizde ve diğer ülkelerde de en fazla saptanan 
gen olan aac(6')-1e-aph(2'')-1a geni %58 oranında tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Enterococcus spp, beta laktamaz, vankomisin, yüksek düzey aminoglikozid direnci

Abstract:
Background and Aim: The ability of developing resistance to many 
antibiotics in Enterococci constitutes a major problem in the treatment of infections. 
In this study, it was aimed to investigate the vancomycin and high-level 
aminoglycoside resistance (HLAR) in Enterococcus species which were isolated 
from clinical samples using phenotypic and genotypic methods.
Methods: A hundred Enterococcus spp. strains were included in the study.
Antimicrobial susceptibilities of strains were investigated by automated system, betalactamase production was investigated by nitrocefin disk, vancomycin resistance was 
investigated by E-test, HLAR was investigated by disk diffusion method. Polymerase 
Chain Reaction (PCR) method was used for detection of vancomycin and high-level 
gentamicin resistance (HLGR) genes.
Results: In our study, 58% of strains were E.faecalis, 38% of strains were
E.faecium, 3% of strains were E.avium, 1% of strains were E.gallinorum. It was 
detected that teicoplanin (%94), linezolid (%91), vancomycin (%90), ampicillin
(%70), penicilin (%70) are the most susceptible antibiotics respectively and strains 
were detected not to produce beta lactamase. Vancomycin resistance was detected in 
ten isolates by automated system and in only five isolates by E-test. Five isolates 
carrying Van A gene were determined using PCR and all of these strains were
E.faecium. In our study, the ratio of HLGR and high-level streptomycin resistance
was found 40% and 63% respectively. Aac (6 ')-1e-aph (2'')-1a gene was detected in 
%58 of strains.
Conclusion: The majority of the isolates were E.faecalis and E.faecium in this 
study. E.faecium strains were found more resistant to the antibiotics than the other 
species. Beta lactamase was detected in none of strains. The automated system 
detected vancomycin resistance in more strains than E-test method. Therefore it's 
concluded that strains which was detected to be resistant to vancomycin should be 
confirmed by E-test method. The ratio of VanA gene in strains is consistent with 
other studies. The HLAR ratio was found in about half of strains. The ratio of 
aac(6')-1e-aph(2'')-1a gene which is the most reported gene in our country and
other contries and one of the HLGR genes investigated in our study was detected 
58%.

Keywords: Enterococcus spp, beta lactamase, vancomycin, high-level aminoglycoside resistance