Öğretmenlerin proaktif kişilik, psikolojik iyi oluş ve mesleki doyum düzeylerinin çeşitli demografik değişkenler bakımından incelenmesi
The examination of teachers' proactive personality, psychological well-being and professional satisfaction levels in terms of various demographic variables
Yazar: SERVET UYGUN
Danışman: PROF. DR. MEHMET MURAT
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Eğitim psikolojisi = Education psychology

Özet:
Bu araştırmada üç amaç güdülmüştür. Öğretmenlerin proaktivite, psikolojik iyi oluş ve mesleki doyum düzeylerinin demografik değişkenler açısından incelenmesi, öğretmenlerin proaktivite, psikolojik iyi oluş ve mesleki doyum düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi ve proaktivite ile mesleki doyumun psikolojik iyi oluş düzeyini yordama durumunun incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu Google Formlar yoluyla ulaşılan 162 öğretmenden oluşmaktadır. Veri toplarken "Kısaltılmış Proaktivite Ölçeği", "Psikolojik İyi Oluş ölçeği", "Mesleki Doyum Ölçeği" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Verilerin analizinde Bağımsız Örneklem t-testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Pearson Korelasyon Katsayısı ve Adımsal Regresyon Analizi kullanılmıştır. Analiz sonucunda proaktivite, psikolojik iyi oluş ve mesleki doyum değişkenleri arasında pozitif yönlü anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Regresyon analizi sonucunda proaktivite ve mesleki doyumun öğretmenlerin psikolojik iyi oluş düzeyinin %47,4'ünü açıkladığı sonucuna ulaşılmıştır. Demografik değişkenler açısından bakıldığında proaktivite değişkeninin yaş, kıdem ve yakın arkadaş sayısına göre farklılaştığı; psikolojik iyi oluş değişkeninin yakın arkadaş sayısı ve öğretmen-yönetici olma durumuna göre farklılaştığı; mesleki doyum değişkeninin ise yaş, kıdem, yakın arkadaş sayısı ve memlekette-gurbette çalışma durumuna göre farklılaştığı belirlenmiştir. Demografik değişkenlerden cinsiyet, medeni durum, çalışılan okul kademesi ve karşılaşılan problemlerde psikolojik danışmana başvurma sıklığı değişkenlerine bakıldığında araştırmanın hiçbir değişkeninde farklılık bulunmadığı görülmüştür.

Abstract:
Three aims were pursued in this study. It was aimed to examine teachers' proactivity, psychological well-being and professional satisfaction levels in terms of demographic variables, to examine the relationships between teachers' proactivity, psychological well-being and professional satisfaction levels, and to examine the predictive status of proactivity and professional satisfaction on psychological well-being. The study group of the research consists of 162 teachers reached through Google Forms. "Abbreviated Proactivity Scale", "Psychological Well-being Scale", "Professional Satisfaction Scale" and "Personal Information Form" were used to collect data. Independent Sample t-test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Pearson Correlation Coefficient and Stepwise Regression Analysis were used to analyze the data. As a result of the analysis, significant positive relationships were found between proactivity, psychological well-being and professional satisfaction variables. As a result of the regression analysis, it was concluded that proactivity and professional satisfaction explained 47.4% of the psychological well-being level of teachers. In terms of demographic variables, it was determined that the proactivity variable differed according to age, seniority and number of close friends; the psychological well-being variable differed according to the number of close friends and the status of being a teacher-administrator; and the professional satisfaction variable differed according to age, seniority, number of close friends and the status of working in hometown-abroad. When the demographic variables of gender, marital status, school level and the frequency of applying to a psychological counselor for problems encountered were examined, it was seen that there was no difference in any variable of the study.