Liselerde eleştirel düşünme eğitimi
Critical thinking education in high school
Yazar: ABDULKERİM KARADENİZ
Danışman: PROF. DR. LEYLÂ KARAHAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Liselerde Eleştirel Düşünme EğitimiAbdulkerim KARADEN ZÖZETAraştırmamızın amaçları; Türkiye'de eleştirel düşünme eğitiminin ne düzeydeolduğunu tespit etmek, öğretmen tutumlarının öğrencilerin eleştirel düşünme becerilerineetkisini ortaya koymak ve eleştirel düşünme eğitiminin liselerde nasıl gerçekleştirilebileceğinedair yeni tekliflerde bulunmaktır.Bu amaçla öncelikle eleştirel düşünmenin tanımı yapılmış, eleştirel düşünmenin altbasamakları diye nitelendirebileceğimiz eleştirel okuma ve eleştirel dinleme kavramlarıüzerinde durulmuş, eleştirel düşünme ile diğer düşünme sistemleri mukayese edilmiş veliselerde eleştirel düşünme eğitiminin nasıl olması gerektiğine dair yeni tekliflerdebulunulmuştur. Ayrıca eleştirel düşünmenin öğrencinin eğitimindeki yeri belirlenmeyeçalışılmıştır.Araştırmanın temelini teşkil eden anket çalışması, 2005-2006 öğretim yılında,Kırşehir ilinde yer alan Kırşehir Lisesi, Yusuf Sıdık Demir Anadolu Lisesi ve Hacı FatmaErdemir Anadolu Lisesi'nde görev yapan 100 öğretmenden elde edilen verilerlegerçekleştirilmiştir.Eğitimde, öğrencilere eleştirel düşünme becerisinin kazandırılmasında öğretmenlerebüyük bir görev düşmektedir. Eleştirel düşünebilen bireylerin yetiştirilebilmesi için eğitimsisteminin öğrencilerin eleştirel düşünme becerilerini geliştirecek şekilde düzenlenmesi veöğretmenlerin eleştirel düşünme eğitimi ile ilgili yeterli bilgi ve beceriye sahip olmalarıgerekmektedir. Bu nedenle araştırmamızda, öncelikle, eğitim sistemimizin eleştirel düşünmeeğitimi için yeterli olup olmadığını tespit etmek ve öğretmenlerin öğrencilere eleştireldüşünmeyi kazandırmaya yönelik tutum ve görüşlerini ortaya koymak amaçlanmıştır.

Abstract:
Critical Thinking Education in High SchoolAbdulkerim KARADEN ZSUMMARYOur academical Research Main targets are; to find out the structure of Critical ThoughEducation in Turkey, to discover teachers role in the Critical Thought Education, especiallyamong the students and to set up new proposals on this matter at the High Schools.Firstly, the explanation of Critical Thinking was made and Critical Reading andListening which can be considered as the sub-step of Critical Thinking, Critical Thinking andother thinking systems compared and new suggestions on how critical thinking educationmust be in High Schools. Besides the role of Critical Thinking in students education has beentried to define.The survey which is the main part of research was discussed in 2005-2006 educationalyear in Kırşehir at Kırşehir High School, Yusuf Sıddık Demir Anatolian High School andHacı Fatma Erdemir Anatolian High School by 100 teachers.Getting the skills of critical thinking to students, teachers are the main factor in theschools. For training good persons who can be able to think critically, we need a goodeducational system that supports students critical thinking and surely the teachers should havesufficient information and skill on the education of critical thinking. This in our research wefirstly aimed to find out the ideas and observations both the teachers and the students oncritical thinking and we studied if they were sufficient enough on this matter.