Türkiye'de muhafazakar kadın modernleşmesi ve İslami moda dergilerindeki yeni muhafazakar kadın
Modernisation of Muslim women in Turkey and the new conservative women in Islamic fashion magazines
Yazar: ELİF BALKANLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER TİMİSİ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı / Kadın Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Baş örtüsü = Head covering ; Dergiler = Magazines ; Dini kimlik = Religious identity ; Giyim = Clothing ; Kadın imajı = Women image ; Kadınlar = Women ; Moda = Fashion ; Modernleşme = Modernization ; Muhafazakarlık = Conservatism ; Tüketim = Consumption

Özet:
Bu tezde, Türkiye'deki başörtülü Müslüman kadın modernleşmesi, 1980'lerden bugüne siyasal İslam'ın geçirmiş olduğu tarihi süreç içerisinde, kamusallık, tüketim, kimlik, moda ve medya bağlamında verilerek başörtülü kadınların yaşam tarzları ve örtünme pratiklerinde meydana gelen değişim ve modernleşme incelenmiştir. Bunun için modernleşme sürecinin alt yapısını hazırlayan tarihi arka plan incelenmiş, gerekli kavramsal açıklamalar yapılmış ve başörtülü kadının modernleşme sürecinin gelmiş olduğu son nokta İslami moda ve yaşam tarzı dergilerinin içerik-söylem ve görsel analize tabi tutulmasıyla çözümlenmeye çalışılmıştır. Çalışmanın odak noktası, muhafazakârların modern dünyaya açılmalarıyla birlikte hayatlarına giren "lüks tüketim", "moda" gibi modern kavramların belirleyiciliğinde başlayan sekülerleşme sürecini incelerken, başörtülü kadınların giydikleri kıyafetlerle İslami kimliğin en görünür öğeleri olmaları sebebiyle, bu sekülerleşme sürecinden ne şekilde etkilendiklerini açıklamak ve bütün bu değişim sürecinden nasıl bir muhafazakâr kadın görüntüsü ve kimliğinin meydana çıktığını ortaya koymaktır. Moda ve tüketimin en belirgin şekilde telkinlendiği ve modern muhafazakâr kadının giyim ve yaşam alışkanlıklarını en iyi şekilde yansıttığı düşüncesiyle İslami moda dergileri olan "Ala" ve "Aysha" dergileri incelenmiş, çözümlenmiş ve yeni başörtülü kadının değişen profili ve "modern" olanla ilişkisi ortaya konmaya çalışılmıştır. Çalışmanın sonucunda, 1980'lerden bugüne geçen süreç içerisinde modern yaşama eklemlenen başörtülü kadınların, sembolik farklar dışında, tüketim, giyim ve yaşam tarzı açısından seküler kadınla aynılaştığı ve örtünme eyleminin yanı sıra İslami yaşam tarzının da modern tüketim kalıplarına göre hazcılık ve gösteriş esasında yeniden biçimlendiği görülmüştür.

Abstract:
In this thesis, the modernization which occurred in lifestyles and veiling practices of Muslim women living in Turkey are examined in the context of publicity, consumption, identity, fashion and media, considering the period of political Islam since 1980's. For this, the historical background which triggered the modernisation process is researched. Necessary conceptual definitions are made. The final state of modernisation process of women wearing head scarves is tried to be revealed by the content, discourse and visual analysis of Islamic fashion and lifestyle magazines. The focal point of the study is the secularisation process which started with the entering of muslim conservatives to the modern world of "luxury consumption" and "fashion". As the women with their headscarves are the most visible members of Islamic identity, it is important to explain in what way they are affected by the secularization process and what kind of women images arised from this process. Ala and Aysha which are Islamic fashion and lifestyle magazines are examined, analysed so as to reveal changing image of women wearing head scarves and their attitudes towards modern world, with the thought that, these magazines encourage consumption and keeping up with the fashion and also reflecting the modern conservative women attitudes in the best way. As a result, women wearing head scarves who participated in modern life are analysed to become almost same in terms of consumption, clothing and lifestyle with secular women except some symbolic differences. Thus, Islamic way of life has been shown to be reshaped according to modern consumption patterns on the basis of hedonism between the period from the 1980s to today.