Martin Luther`de kurtuluş anlayışı
Salvation concept in Martin Luther
Yazar: YUSUF TAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ERBAŞ
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Dinler Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Din = Religion
Dizin: Din felsefesi = Religious philosophy ; Kurtuluş = Independence ; Luther, Martin = Luther, Martin

Özet:
III ÖZET Elinizdeki bu tezi hazırlarken, hem Luther'in kendisinin hem de kurtuluş doktrminin, başlı başına birer tez konusu oluşturduklarını gördük. Bu noktada bize düşen, her ikisinden de tatminkar bir şekilde bahsederek, aralarındaki ilişkiyi dengeli bir oranla ortaya koymaktı. Biz de, kendimizden bekleneni, elimizden geldiği kadar iyi yapmaya çalıştık. Bu bağlamda, tezimizin bir gereği olarak, Luther'in hayatından kısaca bahsetmeliydik; ancak, detaylı bir hikaye yerine, kurtuluşla bağlantılı olmasına dikkat ettik. Ayrıca, Luther'den bahsederken Reform olayını unutamazdık; zira Luther, reformun başlatıcısı olarak kabul edilmekteydi. Bunun bir sonucu olarak, Luther'in hayatını, onun kurtuluş anlayışının oluşmasını hazırlayan ortam olarak; Reform olayım ise, Kutsal Kitap'a dayalı evanjelik keşfiyle başlayan yeni din anlayışının tecessüm etmiş hali olarak inceledik. Luther'in kurtuluş anlayışım, Protestanlığın da üç temel parolası haline gelen ve Luther'in ortaya koyduğu üç kavramla, sistematik bir şekilde vermeye özen gösterdik. Bu üç kavram şunlardır: 'Sadece lütuf, 'sadece iman' ve 'sadece Kutsal Kitap'. Luther, kurtuluşta, merkezi noktayı İsa Mesih'e ve Kutsal Kitap'a vererek Tanrı ile insan arasına girdiğini iddia ettiği Kilise ve Geleneği aradan çıkarmıştır. Bu anlayış 'Kutsal Kitap Hıristiyanlığı' olarak bilinmektedir. Aslında Luther'in onları aradan çıkarmaktaki amacı, Kutsal Kitap'ı yorumlama hakkını onlardan alıp kişinin kendisine vermekti. Nitekim böyle de olmuştur. Kutsal Kitap'ı yorumlayabilme hakkının bireye geçmesi, zamanla, bireyin kendisinin ve yorumlama yeteneği olan aklın ön plana çıkmasına ortam hazırlamıştır. Bu yönelim ve sürecin, modem dünyanın bireyci ve rasyonalist karakterlerini kazanmasındaki en etkin aktörler olduğu düşünülmektedir. Aynı şekilde, Luther'in kurtuluşta amelsiz imana yer vermesi, ve dünyevi hayatın da kutsallığım deklare etmesi, dünyevi hayatın ve bireyci yaklaşımın önemsenmesine neden olmuştur. Bu tezin hazırlanmasındaki amaç birkaç yönlüdür. Temel amaç, insanı anlama çabasıdır, insanın 'kurtulma' düşüncesi, insandaki en köklü düşüncelerdendir; dolayısıyla bu düşünceyi çalışmak demek, aynı zamanda insanın karmaşık yapısındaki bir düğümü daha çözmeye çalışmak demektir. Bununla beraber Hıristiyan Batı'nın temel dinamiklerini keşfetme arzusu da benim için önemlidir. Batı'nın oluşumunda Hıristiyan metafiziğinin ve arketiplerinin önemine dikkat edilmelidir. Diğer yönden, Müslümanlar ve Hıristiyanlar arasında karşılıklı anlayışa dayalı bir diyalog ortamı oluşacak ise, Müslümanların Hıristiyanları daha iyi tanımalarını sağlayacak Hıristiyan literatürüne katla sağlamak ta amaçlarımız arasındadır.

Abstract:
IV SUMMARY Main subject of our thesis, deals with th Salvation understanding of Martin Luther. All subject which discussed in the thesis, are connected with the Salvation problem. The Salvation concept of Luther is a new contribution to the Christianity. We have divided our thesis into three main parts. In the first section, we have focused on the life of Martin Luther and his works. In the second part, we discussed the Reformation event and Luther's contribution to Reformation as a trigger. The third part of the thesis is the most important of our study. In this part, we dealt with the Salvation problem of Martin Luther. The Salvation concept is identical with the word of Justification in Luther's terminology. For this reason, to discuss the Salvation, means to deal with the Justification problem in Martin Luther. We divided this part into three sub-divisions such as 'only grace', 'only faith' and 'only Scripture'. Consequently, we tried to present Luther's contribution to modern understanding of Christianity: Refusing the tradition Luther pawed the way for the an understanding of individual Christianity, that is, man can directly communicate with God without any interference. The name of thesis: Salvation Concept in Martin Luther.