Örtü altında yeşil gübreleme ve açık alanda ekim nöbetinin organik çilek yetiştiriciliği üzerine etkileri
Effects of green manure in greenhouse and crop rotation on open area on organic strawberry cultivation
Yazar: HÜLYA SAYĞI
Danışman: PROF. DR. NURGÜL FETİYE TÜREMİŞ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada toprak verimliliğinin sürdürülebilirliğini sağlamak amacıyla açık alanda ekim nöbeti ve  serada yeşil gübreleme ile çiftlik gübresi uygulamasının organik tarım üretim esaslarına uygun olarak yapılan çilek yetiştiriciliğine etkileri araştırılmıştır. Araştırma, 2011 ve 2012 yılları arasında,  Çukurova Üniversitesi Yumurtalık Meslek Yüksek Okulu'na ait ve Ekotar tarafından sertifikalı açık alanda ve cam serada (1000 m2) yürütülmüştür. 
	Açık alanda yapılan denemede ekim nöbeti bitkisi olarak, (1) Börülce (Vigna sinensis L.), (2) Fasulye (Phaseolus vulgaris L.), (3) Hıyar (Cucumis sativus L.) kullanılmış; bir parsel de (4) kontrol (bitki ekimi yapılmayan parsel) olarak ayrılmıştır. Ayrıca bu parsellerde sertifikalı organik çiftlik gübresinin etkisi [(1) çiftlik gübreli ve (2) çiftlik gübresiz] araştırılmıştır.
Serada yapılan denemede yeşil gübre olarak, (1) Börülce (Vigna sinensis L.), (2) Fasulye (Phaseolus vulgaris L.),) kullanılmış; bir parsel de (4) kontrol (yeşil gübreleme yapılmayan parsel) olarak ayrılmıştır. Ayrıca bu parsellerde  sertifikalı organik çiftlik gübresinin etkisi [(1) çiftlik gübreli ve (2) çiftlik gübresiz] araştırılmıştır. Bölünmüş parseller deneme desenine göre dört yinelemeli olarak yürütülen denemede ana parsellerde açık alanda ekim nöbeti, serada ise yeşil gübre uygulamaları, alt parsellerde çiftlik gübresi uygulaması yer almıştır. 
Yapraklarda ve meyvelerde makro ve mikro element analizleri yapılarak uygulamaların besin elementi alımına etkisi belirlenmiştir. Ayrıca ekonomik analiz yapılarak açık alandaki ekim nöbeti ve örtü altındaki yeşil gübre uygulamalarından sonra yetiştiriciliği yapılan organik çilek arasında elde edilen karlılıklar karşılaştırılmıştır. 
Çalışma sonucunda uygulamalar bakımından bitki başına verim ve meyve ağırlığı arasında istatistiksel açıdan farklılık önemli bulunurken meyve kalite özelliklerinden; pH, titre edilebilir asitlik, suda çözünebilir kuru madde miktarı, sertlik, renklenme bakımından önemli bulunmamıştır.
	Açık alanda ekim nöbeti ile yapılan uygulamada iki yılın ortalaması toplam verim 162.62 ile 387.76 g/bitki arasında değişmiş ve en yüksek verim çiftlik gübreli börülce uygulamasından elde edilmiştir. Örtü altında yeşil gübre uygulamasında bitki başına verim 191.05 ile 319.23 g/bitki arasında değişmiş ve en yüksek verim çiftlik gübreli börülce uygulamasından elde edilmiştir. Bununla bağlantılı olarak yapılan ekonomik analiz sonucunda da gerek serada gerekse açık alanda börülce ve çiftlik gübresinin bir arada kullanıldığı uygulama daha ekonomik bulunmuştur.

Abstract:
This study aims at investigating the effects of crop rotation on open field and green manure in greenhouses and farmyard manure applications on organic strawberry cultivation production, in order to maintain soil productivity. The experiment was carried out on the open field and in glass greenhouse (1000 m2), of Çukurova University Yumurtalık Vocational School of Higher Education, during the years of 2011-2012, as certified by the Ekotar  .
	In the study performed on open field, (1) cowpea (Vigna sinensis L.), (2) bean (Phaseolus vulgaris L.), (3) cucumber (Cucumis sativus L.) were used as preceding crop in rotation, also,  including no preceding crop as control. Moreover, these plots were given certified organic manure [(1) with manure and (2) without manure].
	In the study performed in greenhouse, (1) cowpea (Vigna sinensis L.), (2) bean (Phaseolus vulgaris L.) were used as the green manuring, including follow plots as control. Moreover, these plots were given certified organic manure [(1) with manure and (2) without manure]. 
Field trials were arranged in split- plots design with four replications, preceding crop and green manuring treatments were main-plots, organic manure applications were sub-plots  
	The effects of the treatments on macro and micro nutrients uptakes were determined.  Also, making economic analysis, the profitability was compared between the organic strawberry cultivated after crop rotation on open area and green fertilization in greenhouses. 
	  As a result, as far as the yield per plant and fruit weight were considered, effects of the treatments were significant  while in terms of fruit properties such as, pH, titratable acidity, total water-soluble dry matter hardness, and pigmentation, effects of treatments were significant.
	As the average of two years results a, total yield ranged from 162.62 to 387.76 g/plant, the highest one was obtained from cowpea  as preceding crop plus organic manure. Under greenhouse study as influenced by green manuring, the yield per plant range from 191.05 to 319.23 g/plant the highest yield was obtained from the practice of pea plus organic manure. As a result of economic analysis,  in both greenhouse and open field conditions, pea as a preceding crop-plus organic manure treatments  were determined to be more feasible.