Küresel değer zincirlerinin ücret eşitsizliğine ve sosyal yükselmeye etkisi
Impact of global value chains on wage inequality and social upgrading
Yazar: ÇAĞRI ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. ARZU AKKOYUNLU VIGLEY
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Küresel Değer Zincirleri (KDZ'ler) ile bütünleşmenin kadın istihdamı ve cinsiyete dayalı ücret eşitsizliği üzerindeki etkilerini ülkeler arası panel veri analiz yöntemi kullanarak incelenmektedir. Çalışmanın ilk araştırma sorusu KDZ'lerle bütünleşmenin kadın istihdamını arttırıp arttırmadığı; ikinci araştırma sorusu, KDZ'lerle bütünleşmenin kadın istihdamına etkisi sektörel düzeyde farklılaşıp farklılaşmadığı; üçüncü araştırma sorusu ise KDZ'lere katılımın cinsiyete dayalı ücret farkını azaltıp azaltmadığıdır. İlk iki araştırma sorusuna yönelik olarak, KDZ'lerin kadın istihdamına etkileri hem toplam kadın istihdamı düzeyinde hem de sektörel farklılaşmaları görebilmek için tarım, imalat ve hizmet sektörü olmak üzere üç temel sektör için incelenmiştir. Toplam kadın istihdamı ve sektörel kadın istihdamı denklemleri farklı kadın istihdamı göstergeleri ve farklı KDZ değişkenleri için panel veri analiz yöntemleri kullanılarak 2008-2020 dönemi için tahmin edilmiştir. Üçüncü araştırma sorusuyla ilgili olarak ise cinsiyete dayalı ücret eşitsizliği denklemi 2008-2020 dönemi için panel veri analiz yöntemleri kullanılarak tahmin edilmiştir.Tahmin sonuçlarımıza göre, KDZ'ler ile bütünleşme yalnızca KDZ'lere katılımın artması yoluyla ihracatta içerilen kadın istihdamını pozitif olarak etkilemektedir. Buna karşılık KDZ'lere katılımın artmasının, cinsiyete dayalı ücret eşitsizliğinin giderilmesine bir etkisi bulunmamaktadır. Üstelik KDZ'lere katılımın artması, kadınların işgücüne katılım oranının ve kadın istihdam oranının azalmasına neden olmaktadır. Tüm bu sonuçlar, KDZ'lere katılımın artmasının kadınların sosyal yükselmesi üzerinde genel olarak olumlu etkisinin bulunmadığı anlamına gelmektedir.

Abstract:
This study aims to examine the effects of integration with Global Value Chains (GVCs) on female employment and gender-based wage inequality using a cross country panel data analysis. The first research question of the study is whether integration with GVCs increases female employment. The study's second research question is whether the impact of integration with the GVCs on women's employment varies at the sectoral level. The third research question of the study is whether integration with GVCs reduces the gender-based wage gap. In response to the first two research questions, the effects of GVCs on women's employment were examined both at the overall level of female employment and female employment at sectoral levels—agriculture, manufacturing, and services to observe sectoral differences. Total female employment and sectoral female employment equations were estimated for 2008-2020 using panel data analysis for different female employment indicators and GVCs integration indicators . Regarding the third research question, the gender-based wage inequality equation was estimated for 2008-2020 using panel data analysis. According to the estimation results, integration with GVCs positively affects export-included female employment only through increased participation in GVCs. On the other hand, increased participation in GVCs has no effect on the elimination of gender based wage inequality. Moreover, increased participation in GVCs leads to a decrease in the female labour force participation rate and female employment rate. All these results imply that increased participation in GVCs does not have an overall positive impact on women's social upgrading.