Taekwondocularda life kinetik egzersizlerinin denge, koordinasyon ve reaksiyon zamanı üzerine etkileri
Effects of life kinetic exercises on balance, coordination, and reaction time in taekwondo athletes
Yazar: AYŞE HAZAL BOYANMIŞ
Danışman: PROF. DR. MANOLYA AKIN
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmanın amacı 11-14 (x̄=12,671,01) yaşları arasında bulunan, kırmızı kuşak ve üzeri taekwondocularda Life Kinetik egzersizlerinin denge, koordinasyon ve reaksiyon zamanı üzerine etkilerini araştırmaktır. Bu amaçla deney grubu sporcuları (n=15), taekwondo antrenmanlarına ek olarak 8 hafta boyunca haftada iki gün süre ile 45 dakikalık Life Kinetik egzersizleri uygulamışlardır. Kontrol grubu (n=15) ise taekwondo antrenmanlarına devam etmiştir. LK egzersiz programı uygulamasından önce ve sonra denge becerisi, Performanz denge cihazı ve Y Denge testi ile, el göz koordinasyonu, Purdue Pegboard el beceri testi ile, reaksiyon zamanı ise FitLight trainer cihazı ile el, ayak ve taekwondo reaksiyon testi olmak üzere 3 ayrı basamakta ölçülmüştür. Verilerin analizi, tekrarlı ölçümlerde iki faktörlü karışık desen ANOVA analizi ile yapılmıştır. Bağımlı değişkenlerin normal dağılıp dağılmadığı, normallik testlerinden Shapiro-Wilk testi ve çarpıklığın standart değeri hesaplanarak incelenmiştir. Varyansların homojenlik testleri Levene testi ile kontrol edilmiştir ve varyans homojenliklerinin sağlanamadığı durumlarda Pillai's Trace test sonuçları verilmiştir. P değerinin 0,05'ten küçük olduğu durumlarda değişkenler arasındaki fark anlamlı kabul edilmiştir. Performanz Denge testi ile yapılan ölçüm sonucuna göre çift, sağ ve sol ayak ölçümleri incelendiğinde grup ve ölçüm faktörlerinin etkileşimi anlamlı bulunmuştur (p<.05). Y Denge testi sonuçlarına göre, sağ ve sol ayak Y Denge skorları, deney ve kontrol gruplarında işlem öncesi ve işlem sonrası ölçümleri sonucunda anlamlı farklılık gözlenmiştir (p<.05). El-göz koordinasyonu ölçüm sonuçlarına göre ise sağ, sol ve çift el yerleştirme ve birleştirme testi sonuçları üzerinde grup-ölçüm etkileşiminin etkisi anlamlıdır(p<.05). Reaksiyon zamanı testinin bulguları incelendiğinde sağ, sol ve random el reaksiyon testi hit değerleri ve averaj reaksiyon zamanı üzerinde grup ve ölçüm etkileşiminin etkisi anlamlı bulunmuştur (p<.05). Sağ ve sol ayak reaksiyon testi hit puanları ve averaj reaksiyon zamanı bulguları incelendiğinde grup ve ölçüm etkileşimin ortak etkisi anlamlı değildir (p>.05). Random ayak reaksiyon testi hit puanlarında ise grup-ölçüm faktörünün etkileşiminin etkisi anlamlı bulunmuştur (p<.05). Fakat averaj reaksiyon zamanı değerleri üzerinde anlamlı bir farklılık bulunamamıştır (p>.05). Taekwondo reaksiyon testi hit puanları, averaj reaksiyon zamanı ve test toplam süreleri incelendiğinde, grup ve ölçüm faktörünün etkileşimi, ölçülen değişkenler üzerinde anlamlı değildir (p>.05). Bu sonuçlardan hareketle, LK egzersizlerinin denge, el göz koordinasyonu ve el reaksiyon testlerinde geleneksel taekwondo antrenmanı yapan kontrol grubuna göre bir üstünlüğü varken, ayak reaksiyon testinde sporcuların reaksiyon zamanlarını geliştirmesini sağladığı fakat kontrol grubuna göre anlamlı bir üstünlüğü olmadığı bulgusuna ulaşılmıştır. Taekwondo reaksiyon testinde ise LK eğitiminin averaj reaksiyon zamanını geliştirebileceği fakat taekwondo antrenmanlarından anlamlı bir üstünlüğü bulunmadığı ve hit sayısı ve toplam süre değerlerinde anlamlı bir gelişim sağlamadığı sonucuna varılmıştır.

Abstract:
This study aimed to investigate the effects of Life Kinetic exercises on balance, coordination, and reaction time in red belt and above taekwondo athletes aged 11-14 (x̄=12,671,01). For this purpose, the experimental group athletes (n=15) practiced Life Kinetic exercises twice a week for 45 minutes in addition to taekwondo training for 8 weeks. The control group (n=15) continued taekwondo training. Before and after the LK exercise program, balance skills were measured with Performanz balance device and y balance test, hand-eye coordination was measured with the Purdue Pegboard hand skill test, and reaction time was measured with the FitLight trainer device in 3 different steps as hand, foot, and taekwondo reaction test. The data were analyzed using a two-factor mixed-design ANOVA with repeated measures. Whether the dependent variables were normally distributed was examined by calculating the Shapiro-Wilk test and the standard value of skewness. The homogeneity tests of variances were checked with Levene's test and in cases where variance homogeneity was not achieved, Pillai's Trace test results were given. In cases where the P value was less than 0.05, the difference between the variables was considered significant. According to the results of the Performanz balance test, when the pair, right and left foot measurements were examined, the interaction of group and measurement factors was found to be significant (p<.05). According to the results of the Y Balance test, a significant difference was observed in the right and left foot Y Balance scores in the experimental and control groups before and after the process (p<.05). According to the results of hand-eye coordination measurements, the effect of group-measurement interaction on the results of the right, left and pair hand placement and combination test was significant (p<.05). When the findings of the reaction time test were examined, the effect of group and measurement interaction on right, left and random hand reaction test hit values and average reaction time was found significant (p<.05). When the findings of the right and left foot reaction test hit scores and average reaction time were analyzed, the joint effect of group and measurement interaction was not significant (p>.05). In the random foot reaction test hit scores, the effect of group-measurement factor interaction was found to be significant (p<.05). However, no significant difference was found on average reaction time values (p>.05). When taekwondo reaction test hit scores, average reaction time and total test times were analyzed, the interaction of group and measurement factor was not significant on the measured variables (p>.05). Based on these results, it was found that LK exercises had a superiority in balance, hand-eye coordination and hand reaction tests compared to the control group practicing traditional taekwondo training, while in the foot reaction test, it improved the reaction times of the athletes, but did not have a significant superiority compared to the control group. In the taekwondo reaction test, it was concluded that LK training can improve the average reaction time, but it does not have a significant superiority over taekwondo training and did not provide a significant improvement in the number of hits and total time values.