Genç mülteci kadınların üreme sağlığına yönelik farkındalıklarının feminist sosyal hizmet açısından değerlendirilmesi
The assessment of reproductive health awareness of young refugee women in terms of feminist social work
Yazar: HÜLYA KARAKARTAL
Danışman: DOÇ. DR. DERYA KAYLI
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı / Kadın Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Feminizm = Feminism ; Gençler = Youngs ; Kadınlar = Women ; Mülteciler = Refugees ; Sosyal hizmetler = Social services ; Üreme sağlığı = Reproductive health ; Üreme sağlığı hizmetleri = Reproductive health services

Özet:
"Genç Mülteci Kadınların Üreme Sağlığına Yönelik Farkındalıklarının Feminist Sosyal Hizmet Açısından Değerlendirilmesi" isimli bu tez çalışması ile İzmir İli özelinde, Suriye savaşından etkilenerek Türkiye'ye sığınan 18-30 yaş aralığındaki evli genç mülteci kadınların toplumsal cinsiyet eşitsizlikleri çerçevesinde, üreme sağlığına yönelik farkındalıklarının feminist sosyal hizmet bakış açısı ile değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Kadınların "üreme"deki rolleri ile toplumsal konum arasındaki ilişki, feminist düşünce tarihinin ilgilendiği en temel sorunlardan biridir. Göç süreçlerinde mülteci kadınlar kadın sağlığına yönelik birçok sorunla karşılaşmaktadır. Özellikle genç mülteci kadınların üreme sağlığı ile ilgili durumlar göz ardı edilmektedir. Genç mülteci kadınların, üreme sağlığına yönelik "deneyimlerine ve yaşamsal pratiklerine" odaklanan bu araştırma; "nitel" araştırma yaklaşımlarında kullanılan "fenomenoloji" deseninde tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu oluşturan 26 Suriyeli genç kadın mülteciye "ölçüt" örneklem yoluyla ulaşılmıştır. Araştırma verileri, "yarı-yapılandırılmış görüşme formu" kullanılarak, derinlemesine görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Veriler "MAXQDA Analytics Pro 2020" nitel veri analiz programından yararlanılarak tematik olarak analiz edilmiştir.
Araştırmada elde edilen bulgular sosyo-demografik özellikler ve erkek egemen toplumlarda kadınlara atfedilen toplumsal cinsiyet pratikleri sonucu meydana gelen toplumsal cinsiyet eşitsizlikleri üzerinden iki ana temada, "Genç Mülteci Kadınların Üreme Sağlığı Bilgisi" ve "Genç Mülteci Kadınların Kendi Kaderini Tayin Hakkı" çerçevesinde ele alınmış olup; hem cinsel/üreme sağlıklarına yönelik hem de aile içindeki roller ve karar alma/verme süreçlerindeki söz hakları açısından kadınların deneyimleri üzerinden analiz edilmiştir.
Araştırma bulguları, genç mülteci kadınların ataerkil toplumdaki görünmezliği ile mücadele etmek adına öncelikle kadınların hak ihlallerine karşı farkındalıklarını artırarak güçlendirmelerinin sağlanması gerektiğini; kadınların yaşamlarında onları güçlendirecek kurumlara ihtiyaç olduğunu; hak temelli feminist sosyal hizmet uygulamalarıyla kadınların bu kurumlardan yararlanmalarının bireysel güçlenmelerini sağlamanın yanı sıra toplumu da güçlendireceği sonucu ortaya çıkmıştır.

Anahtar kelimeler: genç mülteci, kadın, üreme sağlığı, cinsel sağlık, feminist sosyal hizmet

Abstract:
This thesis, titled as "An Assessment of Reproductive Health Awareness of Young Refugee Women in Terms of Feminist Social Work", aims to assess the awareness of married young refugee women aged 18-30 having settled in Izmir province after taking refuge in Turkey under the impact of the Syrian war. The assessment is conducted within the framework of gender inequalities, from a feminist social work perspective. 
The secondary social status attached to women due to their roles in reproduction is one of the most fundamental problems of the history of feminist thought. Focusing on reproductive health "experiences and vital practices" of young refugee women, this study is designed according to the "phenomenology" pattern used by "qualitative" research approaches. 26 Syrian young female refugees, who constitute the study group of the research, are reached by the "criterion" sampling. Research data are collected by an in-depth interview method using a "semi-structured interview form". The data are analyzed thematically by using the "MAXQDA Analytics Pro 2020" qualitative data analysis program.
The findings obtained in the research are interpreted through two themes, "Reproductive Health Knowledge of Young Refugee Women" and "Young Refugee Women's Right to Self-Determination", based on socio-demographic characteristics and gender inequalities that occur as a result of gender dynamics attributed to women in male-dominated societies. It has been analyzed through the experiences of women in terms of their sexual/reproductive health as well as their roles in the family and their right to speak in decision-making/making processes.
Research findings suggest that in order to combat the invisibility of young refugee women in patriarchal society, women should be empowered by raising their awareness of rights violations; that there is a need for institutions in women's lives that will empower them; It has emerged that women's use of these institutions through rights-based feminist social work practices will strengthen the society as well as their individual empowerment.

Keywords: young refugee, women, reproductive health, sexual health, feminist social work