Sivil toplum alanında çalışan sosyal hizmet uzmanlarının mesleki rol ve işlevlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the professional roles and functions of social workers working in non-governmental organizations
Yazar: GÜLCAN YILDIZ GİDER
Danışman: PROF. DR. ABDULLAH KARATAY
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Mesleki işlevsellik = Occupational functioning ; Mesleki rol = Career role ; Sivil toplum = Civil society ; Sivil toplum örgütleri = Nongovernmental organizations ; Sosyal hizmet uzmanları = Social workers ; Sosyal hizmetler = Social services ; İş doyumu = Job satisfaction ; İşlevsellik = Functionality

Özet:
Sivil toplumda profesyonel olarak çalışan sosyal hizmet uzmanlarının mesleki çalışmalarında kullandıkları rolleri ve rollerin işlevselliği çalışılan kuruma ve projelere göre değişkenlik gösterebilmektedir. Bu araştırma ile sosyal hizmet uzmanlarının çalıştığı veya çalışmış olduğu sivil toplum alanlarındaki mesleki rolleri, mesleki çalışmalarının işlevleri, mesleki çalışmalarındaki iş doyumlarının incelenmesi ve değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Araştırma, sosyal hizmet uzmanlarının mesleki deneyimlerinin daha derin anlamlandırılabilmesi amacıyla niteliksel yöntem ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada fenomonolojik yaklaşımdan yararlanılmıştır. Katılımcılar kartopu örnekleme yolu ile belirlenmiş ve katılımcılarla derinlemesine görüşme teknikleri kullanılarak veriler elde edilmiştir.

Araştırmada ulusal veya uluslararası sivil toplum kuruluşlarında profesyonel olarak çalışan veya çalışmış olan sosyal hizmet uzmanları arasından 20 katılımcıyla görüşülmüştür. Katılımcıların 12'si kadın, 8'i erkektir. Katılımcıların yaş dağılımı 25 ile 34 yaş aralığındadır. Katılımcıların profesyonel çalışma deneyimi minimum 1,5 yıldır. Katılımcıların çalışma deneyimine sahip oldukları alanlar ise, sığınmacı, mülteci, göçmen, kadın, çocuk, LGBTİ+, bağımlı, seks işçisi, engelli, mahpus, işkenceye maruz kalmış kişi, evsiz ve hasta bireylere yönelik sivil toplum çalışmalarıdır.

Araştırmanın sonuçları göstermiştir ki, sosyal hizmet uzmanlarının sivil toplum çalışmalarındaki mesleki iş doyumları, mesleklerini uygulama şekilleri, mesleki rolleri ve mesleki rollerinin işlevselliği bir sivil toplum kuruluşundan diğer sivil toplum kuruluşuna farklılık göstermektedir. Fakat bu farklılıkların içerisinde, sosyal hizmet uzmanının mesleki becerilerini kullanmada ve iş doyumu hissetmesindeki en temel faktörün çalışılan sivil toplum kuruluşunun sosyal hizmet mesleğini ne kadar tanıdığı, bildiği ve sosyal hizmet uzmanlarına ne kadar değer verdiğiyle ilişkili olduğu görülmektedir.

Abstract:
The roles of the social workers working professionally in the area of civil society and the functionality of their roles may vary depending on the organization and projects. With this study, it is aimed to examine and evaluate the professional roles of social workers in civil society areas where they work or have worked, the functions of their professional work, and their job satisfaction.

This study was performed with a qualitative method in order to gain a deeper understanding of the professional experiences of social workers. The phenomenological approach was used in the study. The participants were determined by using snowball sampling, and the data were obtained by using in-depth interview techniques with the participants.

During the study, 20 social workers who work or have worked professionally in national or international non-governmental organizations were interviewed. Twelve of the participants were female, and 8 of them were male. The age of the participants range from 25 to 34. They have at least 1.5 years of professional working experience. The areas where the participants have work experience are civil society activities for asylum seekers, refugees, immigrants, women, children, LGBTI+ people, addicts, and sex workers along with disabled, imprisoned, tortured, homeless and sick individuals.

The study results indicated that the professional job satisfaction of social workers in civil society jobs, the way they practice their profession, their professional roles, and the functionality of these roles differ from non-governmental organization to another. But among these differences, it is seen that the most basic factor for the social workers to use their professional skills and feel satisfied with their jobs is related to how much the non-governmental organization where they work is familiar with the profession of social work and values social workers.