Akrilamid verilen sıçanlarda yüzme egzersizinin koruyucu etkisinin araştırılması
Investigation of the protective effect of swimming exercises in rats given acrylamide
Yazar: DAMLA GÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. HÜLYA ÇETİN
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: Akrilamitler = Acrylamides ; Egzersiz = Exercise ; Homeostaz = Homeostasis ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Pankreas = Pancreas ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen ; Yüzme = Swimming

Özet:
Akrilamid bir çoklu organ toksinidir. Endüstriyel ve laboratuvar işlemlerde kullanılmasının dışında karbonhidrattan zengin maddelerin ısıl işlemlere maruz kalması sırasında oluşmaktadır. Egzersiz eğitimi birçok hastalığın tedavisinde farmakoterapiye destekleyici olarak tavsiye edilmektedir. Literatürde fiziksel egzersizin endokrin pankreas üzerinde düzenleyici etkilerinin olduğu belirtilmiştir. Mevcut çalışma akrilamidin olası pankreas hasarı üzerindeki etkisini değerlendirme ve yüzme egzersizinin koruyucu etkisinin olup olmadığının belirlenmesi açısından sonraki çalışmalara basamak teşkil edebilir. Çalışmada 32 adet yetişkin Sprague-Dawley cinsi erkek sıçan grup K, grup A, grup E, grup A+E olmak üzere 4 gruba ayrılmıştır. Grup K'ye 4 hafta boyunca gavaj yöntemiyle 0.2 ml serum fizyolojik uygulanmıştır. Grup A'ya serum fizyolojikte çözdürülmüş 50 mg/kg/günlük akrilamid 4 hafta boyunca gavaj yöntemiyle verilmiştir. Grup E'ye 4 hafta boyunca yüzme egzersizi uygulanmıştır. Grup A+E'ye 4 hafta boyunca serum fizyolojikte çözdürülmüş 50 mg/kg/günlük akrilamid gavaj yöntemiyle verilmiş ve aynı zamanda 4 hafta boyunca yüzme egzersizi uygulanmıştır. Deneysel süreç tamamlandıktan sonra hayvanlar 12 saat aç bırakılmış ve ardından açlık kan glikozu ölçümü, oral glikoz tolerans testi uygulanmıştır. Daha sonra hayvanlar intraperitoneal olarak 90 mg/kg ketamin + 10 mg/kg ksilazin verilerek anestezi altına alınmıştır. Serum insülin, total oksidatif, total antioksidatif seviye değerleri için kan örnekleri ve histolojik analizler için pankreas örnekleri alınarak deney sonlandırılmıştır. Sonuç olarak grup A'da akrilamid uygulaması açlık kan şekeri ve oral glikoz tolerans testi değerlerinde yükselmeye, insülin seviyesinde düşmeye ve oksidatif strese neden olmuştur. Grup E'de ise bu değerler grup K ile benzerdi. Ayrıca grup A+E'de total oksidatif ve total antioksidatif değerler bakımından anlamlı derecede değişim gözlenmemiştir. Mevcut çalışmada akrilamid uygulaması Langerhans adacığında değişimler meydana getirmiştir. Diğer gruplara kıyasla grup A'da alfa hücre sayısında anlamlı derecede artış gözlenmiştir. Ayrıca grup K'ye kıyasla grup A'da beta hücre sayısında anlamlı derecede azalma gözlenmiştir. Burada akrilamid kaynaklı oksidatif stresin beta ve alfa hücre kütlesinde meydana getirdiği değişimler üzerinde yüzme egzersizinin koruyucu etkisi anlamlı derecede bulunamamıştır.

Abstract:
Acrylamide is a multi-organ toxin. Apart from being used in industrial and laboratory processes, it is formed during the exposure of carbohydrate-rich materials to heat treatment. Exercise training is recommended as a supplement to pharmacotherapy in the treatment of many diseases. It has been stated in the literature that physical exercise has regulatory effects on the endocrine pancreas. The current study may serve as a stepping stone to further studies in terms of evaluating the effect of acrylamide on possible pancreatic damage and determining whether swimming exercise has a protective effect. In the study, 32 adult male Sprague-Dawley rats were divided into 4 groups as group K, group A, group E, group A+E. Group K was administered 0.2 ml of saline by gavage method for 4 weeks. 50 mg/kg/day acrylamide dissolved in physiological saline was given to Group A by gavage method for 4 weeks. Swimming exercise was applied to Group E for 4 weeks. Group A+E was given 50 mg/kg/day acrylamide dissolved in saline for 4 weeks by gavage method and swimming exercise was applied for 4 weeks at the same time. After the experimental process was completed, the animals were fasted for 12 hours and then fasting blood glucose measurement and oral glucose tolerance test were applied. The animals were then anesthetized by intraperitoneally administering 90 mg/kg of ketamine + 10 mg/kg of xylazine. The experiment was ended by taking blood samples for serum insulin, total oxidative and total antioxidative level values and pancreas samples for histological analysis. As a result, acrylamide administration caused an increase in fasting blood glucose and oral glucose tolerance test values, a decrease in insulin levels and oxidative stress in group A. In group E, these values were similar to group K. In addition, no significant change was observed in terms of total oxidative and total antioxidative values in group A+E. In the current study, the application of acrylamide caused changes in the islet of Langerhans. Compared to the other groups, a significant increase in the number of alpha cells was observed in group A. In addition, a significant decrease in the number of beta cells was observed in group A compared to group K. Here, the protective effect of swimming exercise on the changes in beta and alpha cell mass caused by acrylamide-induced oxidative stress was not found to be significant.