Yetişkinlerde bağlanma şekillerinin kişilik organizasyonları ve kıskançlıkla ilişkisinin incelenmesi
Examining the relationship of attachment styles with personality organizations and jealousy in adults
Yazar: CEREN ÖZTÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇEN DUYMAZ
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Güvenli bağlanma = Attachment security ; Güvensiz bağlanma = Insecure attachment ; Kaygılı ve kaçınan bağlanma = Attachment anxiety and avoidance ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment

Özet:
Araştırmanın amacı, yetişkinlerdeki bağlanma stilleri, kişilik organizasyonları ve kıskançlık arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Kişilerin bağlanma stillerinin, kişilik organizasyonlarında ve kıskançlıkta bir etkisinin olup olmadığı incelenmiştir. Aynı zamanda yetişkinlerin kişilik organizasyonlarının, kıskançlıkları ile bir ilişkisi olup olmadığı incelenmiştir. 
Araştırma yöntemi nicel ve ilişkisel yöntemdir. Değişkenler arasındaki ilişkiyi incelemesi sebebi ile ilişkisel bir araştırmadır. Araştırma 18-60 yaş arası yetişkin katılımcılardan oluşmaktadır. Çalışmada toplamda 321 katılımcı bulunmaktadır. Araştırmada, araştırmacı tarafından hazırlanan Demografik Bilgi Formu, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II (YİYE-II), Kişilik Organizasyonları Envanteri (KOREN) ve Çok Boyutlu Kıskançlık Ölçeği (MDJS) kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 23.0 programı kullanılmıştır. Araştırmada veriler Pearson Korelasyon Analizi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Bağımsız Grup T-Testi ve SPSS PROCESS (Model 4) makrosundan faydalanılarak Aracı Değişken Analizi yapılmıştır. 
Araştırmanın analiz sonuçlarına göre bağlanma stilleri ve kişilik organizasyonları alt boyutları arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Bunun yanında, bağlanma stilleri ve kıskançlık boyutları arasındaki ilişkiye bakıldığında, kaygılı bağlanma ile kıskançlığın tüm alt boyutları arasında anlamlı ilişkiler bulunurken; kaçıngan bağlanma yalnızca bilişsel ve davranışsal kıskançlıkla ilişkili bulunmuştur. Kişilik organizasyonları ile kıskançlık ilişkisine bakıldığında alt boyutlar arasında farklı ilişkiler bulunmuştur. Primitif savunmalar alt boyutu yalnızca davranışsal ve bilişsel kıskançlık ile pozitif yönde ve anlamlı şekilde ilişkili iken, kimlik difüzyonu kıskançlığın tüm alt boyutlarıyla ilişkili çıkmıştır. Bunun yanında gerçeklik testi de yalnızca bilişsel ve davranışsal kıskançlıkla anlamlı şekilde ilişkili çıkmıştır. Özetle, kaygılı ve kaçıngan bağlanma kıskançlığı ve primitif savunma kullanımını, kimlik difüzyonunu, gerçeklik testindeki bozulmaları arttırmaktadır. 


Anahtar Kelimeler: bağlanma stilleri, kıskançlık, kişilik organizasyonları, primitif savunmalar, romantik kıskançlık

Abstract:
The aim of the research is to examine the relationship between attachment styles, personality organizations, and jealousy in adults. The study investigates whether attachment styles have an impact on personality organizations and jealousy. Additionally, it explores whether there is a relationship between adult personality organizations and jealousy.

The research method used is quantitative and correlational. It is a correlational study due to its examination of the relationship between variables. The study consists of adult participants between the ages of 18 and 60. A total of 321 participants were included in the study. The research utilized a Demographic Information Form prepared by the researcher, the Experiences in Close Relationships Revised Questionnaire (ECR-R), the Personality Organizations Inventory (POI), and the Multidimensional Jealousy Scale (MDJS). The data were analyzed using the SPSS 23.0 program. The research employed Pearson correlation analysis, one-way analysis of variance (ANOVA), independent samples t-test, and Mediation Analysis using the SPSS PROCESS (Model 4) macro.

According to the analysis results of the research, significant relationships were found between attachment styles and sub-dimensions of personality organizations. Furthermore, when examining the relationship between attachment styles and jealousy dimensions, significant relationships were found between anxious attachment and all sub-dimensions of jealousy. However, avoidant attachment was only associated with cognitive and behavioral jealousy. Regarding the relationship between personality organizations and jealousy, different relationships were found among sub-dimensions. Primitive defenses were positively and significantly associated with behavioral and cognitive jealousy, while identity diffusion was related to all sub-dimensions of jealousy. Additionally, reality testing was only significantly related to cognitive and behavioral jealousy. In summary, anxious and avoidant attachment styles increase jealousy and the use of primitive defenses, identity diffusion, and disruptions in reality testing.
Key Words: attachment styles, jealousy, personality organizasitons, primitive defenses, romantic jealousy