İmalat işletmelerinde siber fiziksel sistem uygulamaları ve birleştirilmiş teknoloji kabul ve kullanım teorisi uygulaması- Sakarya örneği
Cyber-physical system applications in manufacturing enterprises andthe application of unified technology acceptance and use theory –Sakarya case study
Yazar: ADEM GÜLTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. BURAK ERKAYMAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Endüstriyel robotlar = Industrial robots ; Teknoloji kabul ve kullanım modeli = Acceptance and use of technology model ; İnsan-teknoloji ilişkisi = Human-technology relationship

Özet:
Bu çalışmada, önümüzdeki yıllar içinde sanayi sektöründe daha baskın bir araç haline gelmesi muhtemel görünen Siber Fiziksel Sistemlerin imalat sanayi işletmelerinde algılanışı, kabul ve kullanım durumu, İmalat sektöründeki küçük ve orta ölçekli işletmelere sağladığı avantajlar, sektörün gereksinimleri doğrultusunda incelenmiştir. Çalışma, bu doğrultuda Siber Fiziksel Sistemlerle iştigal eden araştırmacılara, bilim insanlarına ve Sanayi sektörüne yönelik karar verme mekanizması olan kurum ve kuruluşlara kapsamlı bilgiler temin etmesi beklenmektedir.
Ayrıca, her yeni teknolojide olduğu gibi, teknolojinin kullanıcısı olan personel ve yöneticilerin SFS teknolojilerine yönelik tutumlarının belirlenmesinin önemli olduğu, sınai koşullar göz önüne alınarak geliştirilen bir kabul modeliyle değerlendirilmiştir. KOBİ'lerin görüşlerini içeren açık uçlu soruların yer aldığı bir anket uygulanarak, kullanım üzerindeki etkileri savunulan ve UTAUT modelinde yer alan faktörlerin incelenmesi amaçlanmıştır. 
Geliştirilen modelin Siber Fiziksel Sistemler başarı faktörleri yazınına en önemli katkısı, Yapısal Eşitlik Modeli çerçevesinde modelin bir bütün olarak test edilebilmesidir. Çalışma için, Sakarya İli sathında 282 anket çalışması yapılmıştır. 278 anket araştırmaya dahil edilmiştir. 
Analiz sonuçları işletmelerin en büyük çekincelerinin teknolojinin yüksek maliyetler gerektirmesi, sistemleri kullanabilecek insan kaynağı yetkinsizliği ve olası arızalar durumunda çözüm ortağı yetersizliği tehditler üzerine yoğunlaştığını ancak yine de kullanıma yönelik olumlu yönde görüş ortaya koyduklarını göstermektedir. 
Çalışmada Siber Fiziksel Sistemlerin niteliği ve kavramsal perspektifi, ayrıca gelişimiyle beraber ortaya çıkan yeniliklerin yaratacağı veya yaratması muhtemel avantaj ve dezavantajların neler olabileceği incelenmiştir. Çalışmanın en çok vurgulanması gereken kısmı, Siber Fiziksel Sistemlerin İmalat Sanayi İşletmelerine yaratması muhtemel avantaj ve dezavantajlarıdır. 
Bu çalışma,  Sakarya'da yer alan İmalat Sanayi işletmeleri rol model alınarak Siber Fiziksel Sistemlerin Türkiye'nin sınai kalkınmasına optimal faydasının ne şekilde olabileceğinin bir öngörüsü niteliği taşımaktadır. Çalışmanın bulguları, SFS teknolojisinin sanayi sektöründe uygulanabilirliğini etkileyen faktörlere ışık tutmaktadır. Bu sonuçlar, önümüzdeki yıllarda bu alanda gerekli olacak kavramsallaştırma, politika desteği, planlama ve yeni yönetim stratejilerinin geliştirilmesi için bir rehber görevi görebilir.
Anahtar Kelimeler: Siber Fiziksel Sistem (SFS), Birleştirilmiş Teknoloji Kabul ve Kullanım Teorisi (UTAUT), Performans Beklentisi, Sosyal Etki, Çaba Beklentisi, Kolaylaştırıcı Koşullar, Kullanım, Davranışsal Niyet,

Abstract:
In this study, the perception, acceptance and usage status of Cyber Physical Systems, which seem likely to become a more dominant tool in the industrial sector in the coming years, in manufacturing industry enterprises, and the advantages it provides to small and medium-sized enterprises in the manufacturing sector are examined in line with the requirements of the sector. In this direction, the study will provide comprehensive information to researchers, scientists and institutions and organizations that have decision-making mechanisms for the industrial sector.
In addition, as with any new technology, the importance of determining the attitudes of staff and managers, who are the users of the technology, towards CPS was evaluated with an acceptance model developed by considering industrial conditions. By applying a questionnaire with open-ended questions including the opinions of SMEs, it is aimed to examine the factors in the UTAUT model whose effects on usage are advocated.
The most significant contribution of the developed model to the literature on success factors of Cyber-Physical Systems is its ability to be tested as a whole within the framework of Structural Equation Modeling. For the study, a total of 282 surveys were conducted within the Sakarya Province. 278 surveys were included in the research. 
The results of the analysis show that the biggest hesitations of the enterprises are concentrated on the high costs of the technology, the lack of human resource competence to use the systems and the lack of solution partners in case of possible failures, but they still have positive opinion about the use. 
In the study, the nature and conceptual perspective of Cyber Physical Systems, as well as the advantages and disadvantages that will be created or are likely to be created by the innovations that emerge with their development, are examined. The most emphasized part of the study is the possible advantages and disadvantages of Cyber Physical Systems for Manufacturing Industry Enterprises.
This study is a prediction of the optimal benefit of Cyber Physical Systems for Turkey's industrial development by taking the manufacturing industry enterprises in Sakarya as a role model. The study's findings shed light on the factors influencing the feasibility of CPS technology in the industrial sector. These results can serve as a guide for conceptualization, policy support, planning, and the development of new management strategies that will be essential in this field in the forthcoming years.
Key Words: Cyber Physical System (CPS), Unified Theory of Acceptance and use of Technology (UTAUT), Performance Expectancy, Social Influence, Effort Expectancy, Facilitating Conditions, Use, Behavioral Intention,