Öğretmenlerin öğrencilere yönelik koçluk yeterlilikleri ve öğretimsel liderlik yeterlilikleri arasındaki ilişki
The relationship between teachers' coaching qualifications for students and levels of educational leadership
Yazar: ÖZLEM ELİF ERKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA AYDIN BAŞAR
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Koçluk = Coaching ; Yeterlilik = Sufficiency ; Çanakkale = Çanakkale ; Öğretimsel liderlik = Instructional leadership ; Öğretmen becerileri = Teacher skills ; Öğretmen yeterliliği = Teacher proficiency ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Çanakkale ilinde görev yapan ortaokul ve ortaöğretim
öğretmenlerinin öğrencilere yönelik koçluk yeterliliklerini ortaya koymak ve öğretimsel
liderlik ile arasındaki ilişkiyi tespit etmek ve bazı değişkenlere göre incelemektir. Araştırma
ilişkisel tarama modelinde tasarlanmış ve 2020-2021 eğitim öğretim yılında Çanakkale
ilindeki ortaokul ve ortaöğretimde görev yapan 268 öğretmen katılımcı ile
gerçekleştirilmiştir.
Katılımcılara anket formları çevrimiçi platformlar üzerinden ulaştırılmış ve
yanıtlamaları istenmiştir. Çalışmada ilk olarak araştırmacı tarafından oluşturulan kişisel bilgi
formu, "Öğrenci Koçluğu Yeterliliği Anketi" ve öğretmenlerin öğretimsel liderlik
düzeylerini ölçmek için "Öğretimsel Liderlik Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmaya
katılanların demografik verilerine yönelik sorulara frekans analiz uygulanmış, verilerin
dağılımı betimsel istatistik analizlerle ifade edilmiştir. Sonrasında, araştırmada kullanılan
Öğrenci Koçluğu Yeterliliği Anketi ve Öğretmen Liderliği ölçeklerine ait ifadelerin ortalama
ve standart sapmaları değerlendirilmiştir. Kullanılan ölçeklerin güvenirliği; Cronbach's
Alpha katsayısı ile değerlendirilmiştir. Öğrenci Koçluğu Yeterliliği Anketi ve Öğretmen
Liderliği ölçeklerinin demografik verilere göre farklılık gösterip göstermediği anlamlılık
testleri ile analiz edilmiştir. Demografik verilere göre öğrenci koçlarının yeterliliği ve
öğretmen liderliği ölçeklerinin farklılaşma durumları değerlendirilmiştir. Cinsiyet, eğitim
düzeyi, mesleki kıdem açısından öğrenci koçlarının yeterlilik düzeyi ve öğretmen
liderliğinin farklılaşmadığı belirlenmiştir. Okul türü, branş ve çalışılan kuruma göre ise
öğrenci koçlarının yeterliği ve öğretmen liderliğinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Ayrıca araştırmada kullanılan öğrenci koçluğu yeterliliği ve öğretmen
liderliği ölçekleri arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Ayrıca her iki olgunun birbirini
etkileme düzeyleri değerlendirilmiştir. Sonuçlara göre; öğrenci koçluğu yeterliliği ve
öğretmen liderliği arasında ileri düzeyde pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki
belirlenmiştir. Bu bağlamda öğrenci koçlarının yeterlilik düzeyi arttıkça, öğretmen liderliği
de artmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Liderlik, Öğretimsel Liderlik, Öğrenci Koçluğu, Öğrenci Koçluğu Yeterliliği

Abstract:
The aim of this study is to reveal the coaching competencies of secondary and high
school teachers working in Canakkale for students and to determine the relationship between
instructional leadership. The research was designed in the relational survey model and was
carried out with 268 teacher participants working in secondary and high schools in
Canakkale in the 2020-2021 academic year.
The survey forms were sent to the participants via online platforms and they were
asked to answer them. In the study, firstly, the personal information form created by the
researcher, "Student Coaches' Competence Survey" and "Instructional Leadership Scale" to
measure teachers' instructional leadership competencies were used. Frequency analysis was
applied to the questions regarding the demographic data of the participants, and the
distribution of the data was expressed with descriptive statistical analyses. Afterwards, the
mean and standard deviations of the expressions of the Student Coaches Competence Survey
and Teacher Leadership Scales used in the research were evaluated. The reliability of the
scales used; It was evaluated with Cronbach's Alpha coefficient. Significance tests were used
to analyze whether the Student Coaches' Competence Survey and Teacher Leadership Scales
differed according to demographic data. According to demographic data, the efficacy of
student coaches and the differentiation status of teacher leadership scales were evaluated. It
was determined that the level of competence of student coaches and teacher leadership did
not differ in terms of gender, education level, professional seniority. Statistically significant
differences were determined in the proficiency of student coaches and teacher leadership
according to school type, branch and institution. In addition, the relationship between the competence of student coaches and teacher leadership scales used in the research was
evaluated. In addition, the level of influence of both cases on each other was evaluated.
According to the results; A statistically significant positive correlation was determined
between the competence of student coaches and teacher leadership. In this context, as the
proficiency level of student coaches increases, teacher leadership also increases.

Keywords: Leadership, Instructional Leadership, Student Coaching, Student Coaching Qualification