Histerektomi sonrası kadınların algıladıkları beden imajının cinsel fonksiyon ve evlilik uyumu üzerine etkisi
The effect on sexual function and marital adjustment of women's perceived body image after hysterectomy
Yazar: SULTAN EKER
Danışman: PROF. DR. DUYGU VEFİKULUÇAY YILMAZ
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma histerektomi sonrası kadınların algıladıkları beden imajının cinsel fonksiyon ve evlilik uyumu üzerine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte olan bu araştırmanın örneklemini histerektomi yapılan 472 kadın oluşturmuştur. Kasım 2023-Mayıs 2024 tarihleri arasında Mersin Üniversitesi Hastanesi kadın hastalıkları ve doğum kliniğinde yapılan bu araştırmanın verileri; Kişisel Bilgi Formu, Beden İmajı Ölçeği, Kadın Cinsel İşlev Ölçeği ve Yenilenmiş Çift Uyum Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplarda Student's t testi, tek yönlü varyans analizi, Pearson korelasyon katsayısı ve basit doğrusal regresyon testi kullanılmıştır. p<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Kadınların Beden İmajı Ölçeği'nden aldıkları puan ortalamalarının 159.20±27.38 (min=40, Maks=200) olduğu belirlenmiştir. Kadınların Kadın Cinsel İşlev Ölçeği'nden aldıkları puan ortalamalarının 18.62±8.06 (min=1.20, Maks=30.80) olduğu saptanmıştır. Kadınların Yenilenmiş Çift Uyum Ölçeği'nden aldıkları puan ortalamalarının 53.76±12.68 (min=14, Maks=70) olduğu bulunmuştur. Kadınların Beden İmajı Ölçeği puan ortalamaları ile Kadın Cinsel İşlev Ölçeği toplam puan ortalamaları arasında zayıf düzeyde pozitif yönde ilişki (r=0.362, p<0.001), Beden İmajı Ölçeği puan ortalamaları ile Yenilenmiş Çift Uyum Ölçeği toplam puan ortalamaları arasında zayıf düzeyde pozitif yönde ilişki (r=0.298; p<0.001) ve Kadın Cinsel İşlev Ölçeği ile Yenilenmiş Çift Uyum Ölçeği toplam puan ortalamaları arasında zayıf düzeyde pozitif yönde ilişki (r=0.303; p<0.001) olduğu belirlenmiştir. Beden İmajı Ölçeği puan ortalamalarının; Kadın Cinsel İşlev Ölçeği toplam puan ortalamalarında meydana gelen değişimin %12.9'unu (β=0.362; F=70.724; p<0.001), Yenilenmiş Çift Uyum Ölçeği toplam puan ortalamalarındaki değişimin ise %8.7'sini açıkladığı (β=0.298; F=45.654; p<0.001) belirlenmiştir. Araştırma sonucunda histerektomi sonrası kadınların beden imajı algılarının yüksek, cinsel fonksiyonlarının düşük ve evlilik uyumlarının yüksek düzeyde olduğu bulunmuştur. Kadınların algıladıkları beden imajı arttıkça cinsel fonksiyon ve evlilik uyumlarının arttığı belirlenmiştir. Araştırmamızda elde edilen bulgular doğrultusunda, kadın sağlığı hemşirelerinin histerektomi planlanan kadınların algıladıkları beden imajı, cinsel fonksiyon ve evlilik uyumlarını artırmaya yönelik girişimler planlamaları önerilmektedir.

Abstract:
This study was conducted to examine the effect of body image perceived by women after hysterectomy on sexual function and marital adjustment. The sample of this descriptive and cross-sectional study consisted of 472 women who underwent hysterectomy. The data of this study, which was conducted between November 2023 and May 2024 in Mersin University Hospital Gynaecology and Obstetrics Clinic, were collected with Personal Information Form, Body Image Scale, Female Sexual Function Inventory and Revised Form of Dyadic Adjustment Scale. Descriptive statistics, Student's t test in independent groups, one-way analysis of variance, Pearson correlation coefficient and simple linear regression test were used to analyse the data. p<0.05 was considered statistically significant. It was determined that the mean score of the women from the Body Image Scale was 159.20±27.38 (min=40, max=200). It was determined that the mean score of the women from the Female Sexual Function Inventory was 18.62±8.06 (min=1.20, max=30.80). It was found that the mean score of the women from the Revised Form of Dyadic Adjustment Scale was 53.76±12.68 (min=14, max=70). There was a weak positive correlation between the mean scores of the Body Image Scale and the total mean scores of the Female Sexual Function Inventory (r=0.362, p<0.001), a weak positive correlation between the mean scores of the Body Image Scale and the total mean scores of the Revised Form of Dyadic Adjustment Scale (r=0.298; p<0.001), and a weak positive correlation between the mean scores of the Female Sexual Function Inventory and the total mean scores of the Revised Form of Dyadic Adjustment Scale (r=0.303; p<0.001). It was determined that the mean scores of the Body Image Scale explained 12.9% of the change in the mean total scores of the Female Sexual Function Inventory (β=0.362; F=70.724; p<0.001) and 8.7% of the change in the mean total scores of the Revised Form of Dyadic Adjustment Scale (β=0.298; F=45.654; p<0.001). As a result of the study, it was found that post-hysterectomy women had high body image perception, low sexual function and high marital adjustment. It was determined that as the body image perceived by women increased, sexual function and marital adjustment increased. In line with the findings obtained in our study, it is recommended that women's health nurses should plan interventions to increase the perceived body image, sexual function and marital adjustment of women planned for hysterectomy.