Vergi usul kanununda emtia değerlemesi
Valuation of emtia in tax law
Yazar: RANA KAPLAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERKAN AYDIN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Değerleme = Valuation ; Emtia fiyatları = Commodity prices ; Vergi Usul Kanunu = Tax Procedural Code ; Ürün değerlendirme = Product evaluation

Özet:
Vergi Usul Kanununun 258.maddesine göre degerleme, ?bir iktisadi kıymetin belli birzamandaki degerinin tespit edilmesidir?. Emtia, bir isletmenin gerek üreterek gerek satınalarak satısa hazır bulundurdugu iktisadi kıymetlere denmektedir. Emtia degerlemesi VergiUsul Kanunları hükümlerince maliyet bedeli ile yapılmaktadır. Maliyet bedeli, VUK' nun262'inci maddesinde tanımlanmıstır. Bu maddeye göre maliyet bedelinin olusması için;iktisadi bir kıymet iktisap edilmeli veya degeri artırılmalıdır ve deger arttırmaya iliskin birödeme ve/veya gider olmalıdır. Yurtiçinde satın alınan emtianın maliyetine, satın almamaliyeti, malın isyerine getirilmesine kadar ödenen nakliye ve sigorta giderleri, alıskomisyonları, emtia tedariki ile ilgili finansman giderleri girmektedir. thal edilen emtianınmaliyetine ise, yurt dısından alınan emtianın maliyetine ek olarak gümrük komisyonu, depogiderleri, emtianın yurtiçine kadar getirilmesine kadar yapılan nakliye, sigorta giderleri,ithalat teminatları için yapılan giderler yer alır. Emtianın isletme stoklarına girdigi tarihekadar olusan kur farklarının ve faiz giderlerinin maliyete atılması zorunludur, daha sonraolusan kur farklarının malın maliyetine atılması ya da gider yazılmasının ihtiyari olması budurumun isletme tarafından ilgili yıl vergi yükünün ayarlanabilmesine imkan vermektedir.Satın alınan emtiada olusan vade farklarında, mal satısına kadar dogan vade farkları malınmaliyetine eklenir, mal satıldıktan sonra dogrudan gider kaydedilmelidir. mal edilenemtianın maliyetine ise, mamulün imal edilmesinde kullanılan hammadde veya ilk maddemaliyeti, mamule isabet eden direkt ya da endirekt isçilik ve genel imal giderleri girmektedir.Ayrıca bunların dısında bir de degeri düsen mallar söz konusudur. Deger düsüklügü meydanagelen emtialar, yıl sonlarında degeri düsmemis mal gibi maliyet bedeli ile ya da TakdirKomisyonunun tespitine göre degerlenir.

Abstract:
Valuation? is described as the ?determination of economical assets related with taxcalculation? by the 258th article of Tax Law. Emtia is used for either manifactured orpurchased economical assets to be sold. With respect to the Tax Law, emtia calculation isbased on the cost. Tax Cost is described by Tax Law 262?nd article. As a result of thisdescription, to get a cost, an economical asset must be produced or the its value must beincreased and there should be a payment/expense related with this process. The cost of emtiapurchased within the country includes: purchase, delivery and insurance costs, commissionsand other procurement expenses. In addition to those imported emtia cost also includescustoms commissions and import guarantee funds (expenses). Until the emtia is recorded onthe stocks, currency differences and interests have to be recorded as costs. Because recordingany subsequent currency difference as cost or expense is the consideration of the companies,it provides a flexibility for the tax amounts paid for the year. For the term differences ofpurchased emtia, all term differences are added to the cost of the product after the product wassold, they must be directly recorded as expenses. On the other hand, the cost of producedemtia includes: raw or initial material cost, worker?s pay, general production costs areincluded. In addition to those, decrease in the value of emtias as they are normal or evaluatethem as the equivalents determined by the Evaluation Commissions.