Ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme becerilerinin incelenmesi
Examination of innovative thinking skills of secondary school students
Yazar: RÜŞTÜ GEDİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERPİL DEMİREZEN
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilgiler Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Düşünme becerileri = Thinking skills ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Yenilikçi = Innovative ; Yenilikçi düşünce = Innovative thinking

Özet:
Günümüzde bilim ve teknolojideki hızlı ilerleme, küreselleşmenin getirdiği rekabet ortamı, işsizliğin artması, doğal kaynakların yetersizliği, salgın hastalıkların varlığı gibi birçok küresel ve toplumsal sorunlar, insanın yaşamsal mücadelesinde üst düzey düşünme becerilerinin önemini bir kat daha arttırmıştır. Sürekli gelişen günümüz dünyasında hayatta kalma, rekabetle baş edebilmek bu üst düzey becerileri kullanabilme yeteneğine bağlıdır. Milletlerin küresel mücadelede yerini alabilmeleri için üst düzey düşünme becerilerini geliştirmek büyük önem arz etmektedir. Bu durum günümüz dünyasında eğitimin ve yenilikçi düşünmenin önemini ortaya koymaktadır. Mücadelede yer almak isteyen ülkeler eğitim sistemlerini düşünme becerilerini içerecek şekilde planlamakta ve yenilemektedirler. Ülkemizde de öğretim programlarında değişiklikler yapılmıştır. Bu doğrultuda öğretim programlarında, problemin çözümlenebilmesi için bilgiye ulaşabilme, bilgiyi kullanabilme ve bilgiyi şekillendirebilme, yeni fikirler üretme gibi becerilerin öğretilmesi konusuna odaklanılmıştır. Sosyal bilgiler öğretim programında yer verilen yenilikçi düşünme becerisi öğrencilerin değişen ve gelişen çağa uyum sağlamaları konusunda önemlidir. Yenilikçi eğitim veren okulların; öğrencileri çağa uygun olarak yetiştirmek için çağın gerekliliklerine uygun bilgileri, becerileri öğrencilere aşılaması gerekmektedir. Bu araştırmanın amacı ülkemizin geleceğinin şekillendiği okullarda öğrenim gören ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeylerinin belirlenmesidir. Araştırma, karma yöntem temel desenlerinden biri olan yakınsayan parelel desene göre tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunda toplam 1142 ortaokul (5-8. sınıf) öğrencisi yer almaktadır. Nitel veriler, çalışma grubunda yer alan öğrenciler arasından gönüllü olan 70 öğrenciye uygulanmıştır. Nicel veriler ise "Ortaokul Öğrencilerinin İnovatif (Yenilikçi) Düşünme Ölçeği" kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmada elde edilen nicel verilerin çözümlenmesi sürecinde sosyal bilimler istatistik paket programı (SPSS24) kullanılmıştır. Nitel veriler betimsel analiz yöntemine göre analiz edilmiştir. Nitel verilerin analizi sonucunda öğrencilerin yenilikçi düşünme kavramı hakkındaki görüşleri, yenilikçi birey özellikleri taşıdıkları, yenilikçi bireylerin özellikleri tanımlayabildikleri, yeni fikir, tasarımlar ilgili görüşlerinin olumlu olduğu, sosyal bilgiler dersinin bireyde yenilikçi düşünme üzerine etkilerinin olumlu olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Nicel verilerin analizi neticesinde ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeylerinin orta düzey olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Analizler neticesinde ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeyleri ortalamaları ve yenilikçi düşünme düzeyleri alt boyutlarından yaratıcılık, problem çözme ve merak düzeyleri ile okul değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlemlenmiştir. Sınıf değişkenine göre farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesine yönelik analizler neticesinde ortaokul öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeyleri ortalamaları ve yenilikçi düşünme düzeyleri alt boyutlarından yaratıcılık, problem çözme ve girişimcilik düzeyleri ile sınıf değişkeni arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamamıştır. Ortaokul 5. 6. 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin yenilikçi düşünme düzeylerinin orta düzeyde çıkması, öğrencilerin bu becerileri noktasında geliştirilmesi gerekliliğini göstermektedir. Öğrencilerin yenilikçi düşünme becerilerinin geliştirilmesi aşamasında öğrencilere çeşitli eğitimler verilebilir. Ortaokul 5. 6. 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin yenilikçi düşünme alt boyutlarından merak boyutunun 5. Sınıflar lehine farklılaşmış olması, 6.7. ve 8.sınıf öğrencilerinin merak düzeylerinin arttırılması noktasında eğitime tabi tutulması gerekliliğini ortaya koymaktadır. Yenilikçi düşünme becerisi sahip, yaratıcı, girişimci ve problem çözme becerilerine sahip bireylerin yetiştirilmesine önem verilmelidir.

Anahtar Kelimeler. İnovatif, Ortaokul, Öğrenciler, Sosyal Bilgiler, Yenilikçi Düşünme Becerisi.

Abstract:
Today, many global and social problems such as the rapid progress in science and technology, the competitive environment brought by globalization, the increase in unemployment, the inadequacy of natural resources, the presence of epidemic diseases have increased the importance of high-level thinking skills in the struggle of human life. In today's constantly evolving world, survival and coping with competition depend on the ability to use these high-level skills. It is of great importance to develop high-level thinking skills so that nations can take their place in the global struggle. This situation reveals the importance of education and innovative thinking in today's world. Countries that want to take part in the struggle plan and renew their education systems to include thinking skills. Changes have been made in the curriculum in our country. In this direction, the curriculum focuses on teaching skills such as accessing information, using information and shaping information, generating new ideas in order to solve the problem. Innovative thinking skills, which are included in the social studies curriculum, are important for students to adapt to the changing and developing age. Schools providing innovative education; In order to educate students in accordance with the age, it is necessary to instill knowledge and skills appropriate to the requirements of the age. The aim of this research is to determine the innovative thinking levels of secondary school students studying in schools where the future of our country is shaped. The research was designed according to the convergent parallel design, which is one of the mixed method basic designs. A total of 1142 secondary school (5th-8th grade) students are included in the study group of the research. Qualitative data were applied to 70 students who volunteered among the students in the study group. Quantitative data were obtained by using the "Innovative (Innovative) Thinking Scale of Secondary School Students". In the process of analyzing the quantitative data obtained in the research, the social sciences statistics package program (SPSS24) was used. Qualitative data were analyzed according to the descriptive analysis method. As a result of the analysis of the qualitative data, it was concluded that the students' views on the concept of innovative thinking, that they have innovative individual characteristics, that innovative individuals can define the characteristics, that their views about new ideas and designs are positive, and that the social studies course has positive effects on innovative thinking in individuals. As a result of the analysis of the quantitative data, it was concluded that the innovative thinking levels of secondary school students were moderate. As a result of the analysis, a statistically significant difference was observed between the average of innovative thinking levels of secondary school students and the sub-dimensions of innovative thinking levels, creativity, problem solving and curiosity levels, and the school variable. As a result of the analyzes to determine whether it differs according to the class variable, no statistically significant difference was found between the average of innovative thinking levels of secondary school students and the levels of creativity, problem solving and entrepreneurship, which are sub-dimensions of innovative thinking levels, and the class variable. The fact that the innovative thinking levels of the secondary school 5th, 6th, 7th and 8th grade students are at a moderate level shows the necessity of developing these skills of the students. Various trainings can be given to students at the stage of developing innovative thinking skills of students. The fact that the curiosity dimension, one of the innovative thinking sub-dimensions of secondary school 5th, 6th, 7th and 8th grade students, differed in favor of the 5th grades, 6.7. It reveals the necessity of training in order to increase the curiosity levels of 8th and 8th grade students. Emphasis should be placed on raising individuals with innovative thinking skills, creative, entrepreneurial and problem-solving skills.
Keywords. Innovative, Middle School, Students, Social Studies, Innovative Thinking Skill,