Bankacılık sektöründe satınalma ve birleşmelerde yabancı sermayenin rolü ve Türkiye modeli
The role of foreign capital in mergers and acquisitions in the banking industry : A model for Turkey
Yazar: GÖKHAN IŞIL
Danışman: PROF. DR. ERİŞAH ARICAN
Marmara Üniversitesi / Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü / Bankacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Banka birleşmeleri = Bank mergers ; Bankacılık = Banking ; Bankacılık sektörü = Banking sector ; Birleşmeler = Mergers ; Satın alma = Purchasing ; Sermaye = Capital ; Türkiye = Türkiye ; Yabancı bankalar = Foreign banks ; Yabancı sermaye = Foreign capital ; Yabancılar = Foreigners

Özet:
Finansal hizmetler sektörünün önemli bir parçası olan ve özellikle para piyasalarının güçlü aktörleri arasında yer alan bankalar, küreselleşme sürecinde finansal entegrasyonu hızla gerçekleştirebilen öncü kurum rolünü üstlenmişlerdir. Bankacılık sisteminin gelişimi, esas itibariyle uluslararası ticaretin gelişmesi sonucu diğer ülkelerdeki bankaların satın alma veya birleşme yoluyla kendi sistemlerine dahil etmesi, günümüzde uluslararası bankacılık faaliyetlerinin hızlanmasına neden olmuştur.Literatürde uluslararası bankacılıkla ilgili genel anlamda hizmet sektörü ve yatırımlara yönelik teoriler dikkate alınmaktadır. Uluslararası bankacılık işlemleri ile ilgili konular uluslararası ticaret teorisi çerçevesinde değerlendirilebilmekte ve uluslararası alanda faaliyette bulunan bankaların farklı ülke ve piyasalarda bankacılık faaliyetleri dikkate alındığında ise uluslararası yatırım teorileri çerçevesinde değerlendirme yapılabilmektedir.Türk bankacılık sektörüne yabancı sermayeli bankaların hızla girişleri 2000-2001 krizleri sonrası artış göstermiştir. Bu artışın temelinde istikrarın sağlanmasına yönelik önlemlerin inandırıcılığının artması ve bu önlemlerin sonuç vermeye başlaması etkili olmuştur. Özellikle AB'ye uyum sürecinde bankacılık sisteminden kaynaklanan risklerin minimize edilmesini sağlayan Basel I ve Basel II kriterleri ile TCMB'nin bu süreçte attığı adımlar ve para politikalarının buna göre yönlendirilmiş olması yabancı sermayenin girişini hızlandırmıştır.Bu çerçevede hazırlanan çalışmada, yabancı sermayenin girişi ile hızlanan birleşme ve satın alma yoluyla gerçekleştirilen banka evliliklerinde yabancı sermayenin rolü ve bu sermayenin bankacılık sistemine etkisi ele alınmıştır. Buna bağlı olarak, yabancı sermayeli bankaların Türk bankacılık sistemindeki yeri ve karlılıkları uygulamalı bir model çerçevesinde incelenmiş ve değerlendirilmiştir. Ayrıca, yabancı sermayeli bankaların küresel kriz sürecinde kendi ülkelerindeki finansal durumları ile ülkemizdeki finansal durumları karşılaştırılmış ve ülkemizde yabancı sermayenin karlılığını gösterme açısından dikkate alınmıştır.

Abstract:
Banks, which are an important part of financial services industry and especially strong players of money markets, have been considered as the leading institutions realizing the quick financial integration in the process of globalization. The development of the banking system and banks acquiring other countries banks through mergers and acquisitions due to the progress of international trade, have helped to increase international banking operations.In the literature, service industry and theories regarding investments in international banking are explained. The subjects related to international banking operations are evaluated in respect to international theory of trade and assessments of international investment theories could be made when the banking operations of international banks in different countries and markets are considered.The fast entry of foreign banks to the Turkish Banking Industry has increased after 2000-2001 crises. The main reasons for this increase are the existence of precautions towards stability and their positive outcomes. Especially, the entry of foreign capital has risen because of the Basel I and Basel II criteria minimizing the risks of banking systems in the process of compliance to the EU, the steps taken by the Central Bank of The Republic of Turkey and its monetary policies.This thesis, which is prepared in this context, examines the role of foreign capital in banking consolidation through mergers and acquisitions and the effect of foreign capital on the banking system. Accordingly, the position of foreign banks in the Turkish banking system and their profitability are analyzed and evaluated by an econometric model. In addition, the financial situation of foreign banks in home countries and Turkey is compared and its importance in the demonstration of the profitability of foreign capital is highlighted.