İncirde (Ficus carica L. Sarılop) mikro besin elementi noksanlıklarının bazı morfolojik ve kimyasal özellikler üzerine etkileri
Effects of micro nutrient element deficiencies on some morphological and chemical propertices in fig (Ficus carica L. Sarılop)
Yazar: SELDA DİKÇİNAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ALİ KAPTAN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Amaç: Çalışmada, bazı mikro besin elementlerinin incirin (Ficus carica Sarılop L.) bazı morfolojik, kimyasal ve biyokimyasal özellikleri üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Materyal ve Yöntem: Çalışmada 3 yaşındaki incir fidanları kullanılmış ve deneme saksı denemesi şeklinde 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Seçilen elementlerden Demir (Fe), bakır (Cu), çinko (Zn) ve mangan (Mn) her biri için 4 farklı doz (Kontrol (0), 1/2, 1/1, 2/1) olarak belirlenmiştir. Denemede mikro besin element kaynağı olarak Fe-EDDHA, Cu-EDTA, Zn-EDTA ve Mn-EDTA kullanılmıştır.  
Bulgular: Sonuçlara göre mikro besin elementlerinin tam ve iki kat doz uygulamaları incirde bazı morfolojik, kimyasal ve biyokimyasal parametreler üzerine olumlu etkide bulunmuştur. Mikro besin elementlerin artan dozlarına bağlı olarak fidan boyu, yaprak sayısı fidan çapı ve yaprak kuru ağırlığı artmıştır. Mikro besin elementlerinin farklı doz uygulamalarına bağlı olarak yaprağın N, Fe, Cu, Zn ve Mn içeriği olumlu etkilenmiş, P içeriği üzerine uygulamanın etkinliği görülmemiştir. Artan Cu uygulamaları ile yaprağın klorofil içeriği arasındaki negatif ilişki bulunmuş, kontrole göre klorofil içeriği düşmüştür. Yaprağın şeker-nişasta miktarı üzerine en yüksek etkiler genelde 1/1 ve 2/1 dozlarında vermiştir. Artan Cu, Zn ve Mn uygulamalarının SOD enzim aktivitesi üzerine etkisi görülmemiştir. Fe uygulamalarına bağlı olarak katalaz (CAT) enzim aktivitesi arasındaki ilişki istatistiksel açıdan önemli bulunmuş, artan demir dozlarına bağlı olarak katalaz enzim aktivitesinin arttığı görülmüştür. En iyi sonuçların iki kat doz (2/1) ile tam doz (1/1) uygulamalarından elde edildiği söylenebilinir.
Sonuç: Besin çözeltilerinde kullanılmak üzere hazırlanacak Fe, Cu, Zn ve Mn konsantrasyonlarının önerilen dozun iki katı (2/1) olmasının faydalı olabileceği görülmüştür. İncirde besin elementlerinin bitki gelişimi ile biyokimyasal süreçlerdeki ilişkilerinin ortaya konulması için bu yönde çalışmaların artmasına ihtiyaç olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
Objective: The objective of this study was to determine the effects of certain micronutrient elements on various morphological, chemical, and biochemical properties of fig (Ficus carica Sarılop L.).
Material and Method: The study employed 3-year-old fig saplings and was conducted through a randomized pot trial design with three replications. For each of the selected micronutrient elements, namely Iron (Fe), Copper (Cu), Zinc (Zn), and Manganese (Mn), four discrete dosages were established (Control (0), 1/2, 1/1, 2/1). In the course of the trial, micronutrient sources such as Fe-EDDHA, Cu-EDTA, Zn-EDTA, and Mn-EDTA were utilized.
Results: In accordance with the findings, both full and double dosages of micronutrient elements have exhibited favorable effects on various morphological, chemical, and biochemical parameters of fig plants. With the escalation of micronutrient dosages, parameters such as plant height, leaf count, plant diameter, and leaf dry weight displayed notable increments. The application of different doses of micronutrients positively affected the content of N, Fe, Cu, Zn, and Mn in the leaves, while the efficacy of the treatment on P content was not discernible. An inverse relationship between increased Cu applications and leaf chlorophyll content was observed, resulting in a decrease compared to the control. The most notable impacts on leaf sugar-starch content were generally attributed to the 1/1 and 2/1 doses. The impact of increased Cu, Zn, and Mn applications on Superoxide Dismutase (SOD) enzyme activity was inconspicuous. Notably, a statistically significant correlation between catalase (CAT) enzyme activity and Fe applications was determined, indicating an increase in catalase activity with escalating iron doses. It can be asserted that the most favorable results were attained through the application of double dose (2/1) and full dose (1/1).
Conclusion: The results suggest that preparing Fe, Cu, Zn, and Mn concentrations at double the recommended dose (2/1) for nutrient solutions could prove advantageous. It is evident that further research in this direction is imperative to elucidate the intricate relationships between nutrient elements and both plant growth and biochemical processes in fig cultivation.