El-bilek kemiklerine ve servikal vertebralara göre pubertal büyüme atılım evreleri arasındaki geçiş sürelerinin belirlenmesi ve bunların karşılaştırılması
Determination of transition periods among pubertal growth support stages to hand-wrist bones and cervical vertebrae and comparison of these periods
Yazar: NESRİN ATASARAL
Danışman: PROF.DR. ABDULVAHİT ERDEM
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Servikal vertebra = Cervical vertebrae

Özet:
Bu çalısmanın amacı, el-bilek kemikleri ve servikal vertebralara göre pubertalbüyüme atılım evrelerini ve bu evreler arasındaki geçis sürelerini belirlemek vebirbirleriyle karsılastırmaktır.Çalısma materyalini 35 kız, 36 erkek toplam 71 bireyin el-bilek ve lateralsefalometrik film kayıtları olusturmaktadır. El-bilek filmlerine göre pubertal büyümeatılım evreleri, Greulich-Pyle atlasından yararlanarak belirlenmistir. Bu metot ile,parmak kemiklerinde epifiz diyafiz iliskisi dikkate alınmıs ve pubertal büyüme atılımı 6safhada özetlenmistir. Ayrıca lateral sefalometrik film degerlendirmesi için Hassel vearkadasları tarafından gelistirilen metot kullanılmıstır. statistiksel degerlendirmede elbilekve servikal vertebral degerlendirmede evreler arası sürelerin karsılastırmasıStudent's t testi ile yapılmıstır. El-bilek filmlerine göre pubertal büyüme atılım safhalarıile lateral sefalometrik filmlere göre servikal vertebral olgunlasma safhalarının iliskisinibelirlemek için, Ki-kare (X²) bagımsızlık testi ve Spearman Rank korelasyon analiziuygulanmıstır.Kız ve erkek bireylerde evreler arası sürelere bakıldıgında E1-E2, E3-E4, E4-E5, E1-E5 dönemleri ve S3-S4, S2-S5 dönemleri istatistiksel olarak anlamlıbulunmustur. Evreler arası süreler su sekildedir; E1-E2 arası süre kızlarda 9,09 ay,erkeklerde 11,17 ay, E2-E3 arası süre kızlarda 9,60 ay, erkeklerde 10,36 ay, E3-E4 arasısüre kızlarda 9,31 ay, erkeklerde 10,64 ay, E4-E5 arası süre kızlarda 7,69 ay, erkeklerde9,31 ay olarak bulunurken E1-E5 arası süre kızlarda 35,40 ay, erkeklerde 41,14 ayolarak tespit edilmistir. Bunun yanında S2-S3 arası süre kızlarda 11,71 ay, erkeklerde12,75 ay olarak, S3-S4 arası süre kızlarda 10,06 ay, erkeklerde 12,89 ay , S4-S5 arasısüre kızlarda 9,77 ay, erkeklerde 11,11 ay olarak belirlenirken, S2-S5 arası süre kızlarda31,11 ay, erkeklerde 36,81 ay olarak tespit edilmistir.El-bilek filmleri ve sefalometrik filmlere göre pubertal büyüme atılımdegerlendirmelerinin karsılastırılmasına bakıldıgında, E1 ile S2 dönemleri arasında veE5 ile S5 dönemleri arasında %100 uyum bulunmustur. Pubertal büyüme atılımsafhaları ile servikal vertebral olgunlasma safhaları arasında yüksek korelasyonlarbulunmustur.El bilek degerlendirmesi ve servikal vertebral degerlendirmeye göre her birdönemdeki kronolojik yaslar, sesamoid kemik görülme yası ve menars görülme yaslarıincelendiginde, kız ve erkek bireylerde anlamlı farklılık oldugu, kız bireylerin herevreye erkeklerden yaklasık 2 yıl önce ulastıkları görülmüstür.Çalısmamızla, pubertal büyüme atılım evreleri arasındaki geçis sürelerinin somutbir hale getirilmesi saglanmıstır. Böylece bu geçis sürelerine bakarak, hekim hastasınınolgunlasma safhalarına göre ortodontik tedavisini daha güvenli bir zaman aralıgında vedaha bilinçli bir sekilde uygulama olanagı bulacaktır.Anahtar kelimeler: Pubertal büyüme atılımı, el-bilek, servikal vertebra

Abstract:
The aim of this study was to determine the stages of pubertal growth spurtaccording to hand-wrist bones and cervical vertebraes, the transition periods betweenthe stages and to compare them with each other.The material of this study included hand wrist and lateral cephalometric films of71 children 35 girls and 36 boys. Pubertal growth spurt stages according to hand-wristfilms were determined use the Greulich-Pyle atlas. In this method, the epiphysis anddiaphysis relations were evaluated and pubertal growth spurt were summarized in 6stages. The evaluation of lateral cephalometric films, the method developed by Hassel etal was used. In statistical evaluation, student?s t test was used to compare the periodsamong the stages determined by hand wrist and cervical vertebrae evaluations.Chi-square (X²) test and Spearman Rank correlation analysis were used todetermine the relationship between the pubertal growth spurt stages according to lateralcephalometric films.The durations between the phases E1-E2, E3-E4, E4-E5, E1-E5 and S3-S4, S2-S5 phases were statistically significant in both boys and girls. The durations betweenthe phases were as follows; The duration between E1-E2 phases was 9.09 months forgirls and 11.17 months for boys, the duration between E2-E3 phases was 9.60 monthsfor girls and 10.36 months for boys, the duration between E3-E4 phases was 9,31months for girls and 10,64 months for boys, the duration between E4-E5 phases was7,69 months for girls and 9,31 months for boys and the duration between E1-E5 phaseswas 35,40 months for girls and 41,14 months for boys. As for cervical vertebraeevaluations, the duration between S2-S3 phases was 11,71 months for girls and 12,75months for boys, the duration between S3-S4 phases was 10,06 months for girls and12,89 months for boys, the duration between S4-S5 phases was 9,77 months for girlsand 11,11 months for boys and the duration between S2-S5 phases was 31,11 monthsfor girls and 36,81 months for boys.In comparison of pubertal growth suport evaluations according to hand-wristfilms, % 100 accordance was found between E1-S2 periods and E5-S5 periods.Moreover, high correlation was found between pubertal growth spurt stages and cervicalvertebral maturation stages.According to hand-wrist and cervical vertebral evaluations, the chronologicalages for each period, the appearance age of sesamoid bone, and the beginning age ofmenarche were significantly different for girls and boys. Girls reached to each stage 2years before the boys did.In our study, the transition periods between the pubertal growth spurt stageswere objectified. Consequently by referring to these transition periods, the orthodontistscan treat their patients at a dependable time interval and in a more conscious manner.Key words: Pubertal growth spurt, hand-wrist, cervical vertebrae.