İndol asetik asit üretici bakterilerin ve hormon uygulamalarının sater (Satureja hortensis L.) gelişme, verim ve uçucu yağ içeriğine etkisi
Effect of indole acetic acid producing bacteria and hormone applications on growth, yield and essential oil components of savory (Satureja hortensis L.)
Yazar: GOLTAY MOSBER
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN ÇAKMAKÇI
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı / Tıbbi ve Aromatik Bitkileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırmada mineral gübre (NPK), iki bitki büyüme düzenleyici (indol asetik asit + 6-benzil amino pürin IAA+BAP ve 6-benzil amino pürin BAP) ve azot fikseri, fosfat çözücü ve indol asetik asit üretici 5 bakteri straininin (Pseudomonas fluorescens RC26, Pseudomonas putida RC48, Micrococcus luteus RC17A, Bacillus subtilis RC17C ve Bacillus subtilis RC631) yazlık sater kekiğinde (Satureja hortensis L.) gelişme, verim, yağ oranı ve uçucu yağ bileşenleri üzerine etkisi değerlendirilmiştir. Büyüme sürecinde bitki büyüme düzenleyiciler (IAA+BAP ve BAP) bitkilere 100 ppm (100 mg/L) olarak püskürtülmüş, ilk sprey bitkilerin saksılara nakilden iki hafta sonra ikinci 15 gün sonra uygulanmıştır. Uçucu yağlar GC-MS ile analiz edilmiştir. IAA+BAP ve BAP uygulamaları uçucu yağ veriminde sırası ile %8,2 ve 40,5 oranında artışa neden olmuştur. Bakteri etkinliği aşılanan strain ve ele alınan parametrelere göre değişmiştir. Araştırma sonuçlarına göre, NPK ve IAA uygulaması ve özellikle Pseudomonas fluorescens RC26, Micrococcus luteus RC17A, Bacillus subtilis RC17C sater bitkisinde bitki boyu, gövde çapı, yaş ve drog herba verimi, yaprak oranı, yeşil ve kuru yaprak verimi, uçucu yağ oranı ve verimi ve karvakrol gibi uçucu yağ bileşenleri dahil gelişmeyi teşvik etmiştir. Belirlenen temel monoterpenler p-simen, karvakrol ve bunların prekürsörü γ-terpinendir. Analiz edilen farklı numunelerde toplam yağ içeriğini temsil eden otuz bir bileşik tespit edildi. Genel kategoriler açısından, uçucu yağda monoterpen hidrokarbonlar hakim olup, karvakrol (%48,18- 53,96), γ-terpinen (%23,76-31,11), p-simen (%4,25-7,85) ve α-terpinen (%3,91-6,24) ana bileşenleridir. Diğer bileşenlerin β-mirsen (%1,56-2,73), β-bisabolen (%0,67-3,13), α-tujen (%0,79-2,13), α-pinen (%0,58-2,13), β-pinen (%0,41-2,25), β-karyofillen (%0,41-1,87), α-fellandren (%0,38-0,70) ve spathulenol (%0,26-0,67) olduğu, kalan tüm yağ bileşenlerinin miktarının %1'den az veya tüm numunelerde bulunamadığı belirlenmiştir. Test edilen etkin bakteriler genellikle mineral gübrelemeye eşit veya daha yüksek oranda sater bitkisinde verim ve gelişme sağlamıştır. Araştırmada test edilen etkin bakterilerin bitki gelişmesi için kimyasal gübre gereksinimini azaltabileceği, yazlık sater uçucu yağ ve karvakrol verimini artırabileceği ve yağ bileşimini değiştirebileceği, sürdürülebilir ve organik sater üretiminde biyolojik gübre olarak kullanılabilecek potansiyele sahip olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
The objective of this study was to evaluate possible effects of mineral fertilizer (NPK), two plant growth regulators (Indole 3-acetic acid + benzylaminopurine IAA+BAP and benzylaminopurine BAP) and five N2-fixing, P-solubilizing, and IAA-producing bacteria (Pseudomonas fluorescens RC26, Pseudomonas putida RC48, Micrococcus luteus RC17A, Bacillus subtilis RC17C, and Bacillus subtilis RC631) strains, which isolated from the wild oregano and red raspberries, as biofertilizer on growth, yield and quality characteristics of the plant, essential oil content and major component of the essential of summer savory (Satureja hortensis L.). During growth, the plants are sprayed with 100 ppm (100 mg/L) of each plant growth regulators (IAA+BAP and BAP), the first spray was applied two weeks after the transplantation, the second spray fifteen day after the 1st one wetting agent. The hydro-distillated essential oils were analyzed by GC-MS. BAP and IAA+BAP caused an increase in the yield of essential oil (8.2% and 40.5% respectively). Bacterial efficiency were variable and depended on the inoculants strain and growth parameters evaluated. Trial results show that inoculation with IAA-producing, N2-fixing and P-solobilizing bacterial strain especially Pseudomonas fluorescens RC26, Micrococcus luteus RC17A and Bacillus subtilis RC17C stimulated overall plant growth, including plant height, trunk diameter, drug and fresh herb yield, dry leaf ratio, fresh and dry leaf and root weight, essential oil ratio and yield, essential oil components such as carvacrol of savory. The main monoterpenes found were p-cymene, carvacrol and their precursor γ-terpinene. The presence of at least thirty one compounds were identified in the samples analysed, representing 99% of the total oil contents. In terms of general categories, monoterpene hydrocarbons dominated the chemical profile of the oils with carvacrol (48.18-53.96%), γ-terpinene (23.76-31.11%), p-cymene (4.25-7.85%), and α-terpinene (3.91-6.24%) as the main components. The other constituents were found to be myrcene (1.56-2.73%), β-bisabolene (0.67-3.13%), α-thujene (0.79-2.13%), α-pinene (0.58-2.13%), β-pinene (0.41-2.25%), β-caryophyllene (0.41-1.87%), α-phellandrene (0.38-0.70%) and spathulenol (0.26-0.67%), the amount of all remaining oil components was less than 1% or not found in all samples. Of the effective bacteria tested usually gave growth and yields of summer savory equal to or higher than chemical fertilizers application. In this research, the effective and efficient bacteria in plant growth has decreased the need for chemical fertilizer, volatile oil and carvacrol and also has changed the volatile oil in savory, using this method as a biological fertilizer in organic farming has been proved.