Türkiye, ABD ve Rusya Federasyonu'nun Orta Doğu'da farklılaşan çıkarlarının bölgesel güvenliğe etkisi
The effect of the different interests of Türkiye, the USA and the Russian Federation in the Middle East on regional security
Yazar: FATMA NUR ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. GÖKHAN TUNCEL
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset ve Sosyal Bilimler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Bu çalışmada Türkiye, ABD ve Rusya'nın Orta Doğu'da farklılaşan çıkarlarının bölgesel güvenliğe etkisi Suriye ve Libya krizleri üzerinden analiz edilmektedir. Arap Baharı sürecinde iç savaşa sürüklenen Suriye ve Libya'da yaşanan kriz bölgesel ve küresel aktörler arasındaki rekabetin parçası haline gelmiştir. Türkiye, ABD ve Rusya Suriye ve Libya'daki krizlere doğrudan ve dolaylı müdahalelerde bulunarak çatışmaların seyrine yön vermişlerdir. Bu doğrultuda; Türkiye, ABD ve Rusya'nın Suriye ve Libya'ya yönelik politikaları, dış politika stratejilerinin uluslararası sistemden gelen sinyallerin yerel faktörlerin süzgecinden geçerek oluştuğunu öngören neoklasik realizmin metodolojisi doğrultusunda analiz edilmektedir. Türkiye, ABD ve Rusya'nın Suriye ve Libya politikaları analiz edildikten sonra farklılaşan çıkarları tespit edilerek rekabet ve işbirliği alanları ortaya konmaya çalışılmaktadır. Türkiye, ABD ve Rusya'nın Suriye ve Libya'daki farklılaşan çıkarları doğrultusunda rekabet etmelerinin bölgesel güvenliğe etkileri analiz edilmektedir. 
Çalışmada Türkiye'nin, Suriye ve Libya krizlerine ulusal güvenliğine yönelik tehdit algılamalarından, ABD ve Rusya'nın ise küresel hedefleri doğrultusunda müdahil oldukları tespit edilmiştir. Türkiye, ABD ve Rusya arasında yaşanan çıkar farklılıklarının bu ülkelerde iç savaşın uzamasına ve siyasi istikrarın sağlanamamasına yol açarak bölgesel güvenliği olumsuz etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden yararlanılarak tarihsel ve betimsel bir metodoloji kullanılmıştır.

Abstract:
In this study, the impact of the differing interests of Türkiye, the USA and Russia in the Middle East on regional security is analyzed through the Syrian and Libyan crises. The crisis in Syria and Libya, which drifted into civil war during the Arab Spring, has become a part of the competition between regional and global actors. Türkiye, the USA and Russia have directly and indirectly intervened in the crises in Syria and Libya and shaped the course of the conflicts. In this regard, the policies of Türkiye, the USA and Russia towards Syria and Libya are analyzed in line with the methodology of neoclassical realism, which predicts that foreign policy strategies are formed by passing the signals from the international system through the filter of local factors. After analyzing the Syria and Libya policies of Türkiye, the USA and Russia, their differing interests are determined and areas of competition and cooperation are tried to be revealed. The effects of Türkiye, the USA and Russia's competition in line with their differing interests in Syria and Libya on regional security are analyzed.
In the study, it was determined that Türkiye intervened in the Syrian and Libyan crises due to its perception of threats to its national security, while the USA and Russia intervened in line with their global goals. It has been concluded that the differences in interests between Türkiye, the USA and Russia negatively affect regional security by causing the civil war to prolong in these countries and the failure to ensure political stability. A historical and descriptive methodology was used in the study, utilizing qualitative research methods.