Kronik obstrüktif akciğer hastalığı alevlenmesi ile hastaneye yatan hastaların bir yıl içindeki alevlenme sıklığını etkileyen faktörler
Factors affecting the annual exacerbation frequency of patients hospitalized with chronic obstructive pulmonary disease exacerbation
Yazar: BURÇEK BAY
Danışman: PROF. DR. SEBAHAT GENÇ
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Nüks = Recurrence

Özet:
Bu araştırma, KOAH alevlenme ile hastaneye yatış risk faktörlerini incelemek amacıyla yapılan retrospektif bir çalışmadır. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Göğüs Hastalıkları Kliniğine 1 Ocak- 31 Mart 2018 tarihleri arasında KOAH alevlenme tanısı ile yatan hastaların taburcu olduktan sonra 1 yıl içinde yeniden ağır alevlenme ile hastane yatışları araştırılmıştır. Çalışmaya 101 hasta alındı,  38'i dışlanma kriterlerinden dolayı çıkarılarak toplam 63 hasta değerlendirmeye alındı. Veriler hasta dosyalarından, eksik bilgiler ise telefonla iletişime geçilerek edinildi. Yeniden alevlenme ile hastaneye yatan hastalar Grup 1,  yatışı olmayanlar Grup 2 olarak adlandırıldı. Hastaların genel demografik,  klinik,  laboratuvar,  radyolojik bulguları kayıt edildi. Alevlenme ile hastaneye yatan hastalar dışında alt analiz olarak alevlenme varlığı, alevlenme ile acile başvuru (Grup 3-4) ve mortaliteyi etkileyen faktörler de araştırıldı. Alevlenme ile hastaneye yatış sıklığı,  acile başvuru sıklığı ve total alevlenme sayısı ile klinik demografik veriler karşılaştırıldı. Çalışmaya alınan hastaların %73'ünün (n=46) yeniden alevlenme ile acil başvurusu ve/veya yatışı olduğu, %54'ünün ise alevlenme ile yatışı olduğu saptandı. Hastaların %44.4'ünün (n=28) ise eksitus olduğu öğrenildi. Araştırmamızda FVC değeri (p=0.007) daha düşük, vücut kitle indeksi 25'in altında (p=0.034)  ve depresif bozukluğu olanlarda (p=0.010) daha sık ağır alevlenme ile hastaneye yatışın olduğu saptandı. Vücut kitle indeksi daha düşük (p=0.020), hastanede yatış süresi daha uzun  (p=0.026), PaCO2 45 mmHg'nın üstünde (p=0.002), Laktat değeri 2 ve üstünde (p=0.021) ve kardiyovasküler hastalığı (p=0.008) olanlarda mortalite daha yüksek bulundu. Acile alevlenme ile başvuranlarda daha düşük trombosit değerleri (p=0.021) ve daha yüksek CRP (p=0.015) düzeyleri saptandı. Sonuç olarak, KOAH'ta ağır alevlenme ve mortaliteyi etkileyen faktörleri araştırdığımız çalışmamızda, alevlenme ile hastaneye yatan hastaların yarısından fazlasının yeniden alevlenme geçirdiği ve bu hastaların 2 yıl içindeki mortalitelerinin yüksek olduğu saptandı. FVC değeri düşük olan, VKİ normal veya düşük olan hastaların ağır alevlenme açısından riskli olduğu, Karbondioksit retansiyonu, düşük VKİ, hastanede yatış süresi, Laktat ve LDH düzeyininde mortaliteyi etkileyen faktörler olduğu saptandı. KOAH alevlenme ile hastaneye yatan hastaların yeniden alevlenme riski ve mortalitesinin yüksek olduğu gözlendi.  Bu hastalarda etkin pulmoner rehabilitasyon, yakın izlem, farmakolojik, non-farmakolojik tedavilerin yeniden gözden geçirilmesi, eşlik eden komorbiditelerin tedavisi gibi multidisipliner yaklaşım gerektiği düşünülmektedir.

Abstract:
This study is a retrospective study conducted to examine the risk factors for COPD exacerbation and hospitalization. Patients hospitalized with the diagnosis of COPD exacerbation between January 1 and March 31, 2018 in Muğla Sıtkı Koçman University Chest Diseases Clinic were investigated for severe exacerbation within one year after discharge. One hundered one patients were included in the study, a total of 63 patients were evaluated, 38 of which were excluded due to exclusion criteria. The study data was obtained from the patient files, and the missing information was obtained by phone call. The patients hospitalized with relapse were named as Group 1, and those who were not hospitalized as Group 2. General demographics, clinical, laboratory and radiological findings of the patients were recorded. Apart from the patients hospitalized with exacerbation, presence of exacerbation, admission to the emergency roomdue to exacerbation (Group 3-4) and factors affecting mortality were also investigated. The frequency of exacerbations and hospitalizations, frequency of emergency admissions and total number of exacerbations and clinical demographic data were compared. It was found that 73% (n = 46) of the patients had an emergency admission and / or hospitalization with exacerbation, and 54% were hospitalized with exacerbation. It was seen that 44.4% of them died. In our study, it was found that the patients with lower FVC values (p = 0.007), body mass index below 25 (p = 0.034), and depressive disorders (p = 0.010) were more frequently hospitalized with severe exacerbation. In patients with lower body mass index (p = 0.020), longer hospital stay (p = 0.026), PaCO2 above 45 mmHg (p = 0.002), Lactate 2 and above (p = 0.021), and cardiovascular disease (p = 0.008) mortality was higher. Lower platelet values (p = 0.021) and higher CRP (p = 0.015) levels were observed in those who applied to the emergency room with exacerbation. In conclusion, it was found that more than half of the patients hospitalized with a second exacerbation and the mortality of these patients was high within 2 years. Patients with low FVC values and normal or low BMI were found to be at risk for severe exacerbation. Carbon dioxide retention, low BMI, length of hospital stay, Lactate levels and LDH levels were also found to be factors affecting mortality. Inour study, it has been observed that the risk of re-exacerbation and mortality of patients hospitalized with COPD exacerbation are high. It is thought that a multidisciplinary approach such as effective pulmonary rehabilitation, close follow-up, review of pharmacological, non-pharmacological treatments, and treatment of comorbidities are required in these patients.