Kırklareli ili Pınarhisar ilçesinde bulunan 2 no'lu Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı evli kadınların aile planlaması ve üreme sağlığı tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of Family planning and reproductive health attitudes of married women registered to family HEALTH center no. 2 in pinarhisar district of Kirklareli province
Yazar: SEDA BULUT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYÇA ŞOLT KIRCA
Kırklareli Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aile planlaması = Family planning ; Aile sağlığı merkezi = Family health center ; Ebelik = Midwifery ; Evli kadınlar = Married women ; Kadınlar = Women ; Kırklareli-Pınarhisar = Kırklareli-Pınarhisar ; Üreme sağlığı = Reproductive health ; Üreme sağlığı hizmetleri = Reproductive health services

Özet:
Üreme sağlığı, kadınların hayatlarında ayrı bir öneme sahiptir. Çünkü nesillerin devamını sağlayan doğurganlık kadın bedeninde gerçekleşmektedir. Doğurganlık işlevi kadını hem bendensel hemde ruhsal anlamda yıpratıp, kadınların genel sağlık düzeyini olumsuz olarak etkileyebilmektedir. Bu çalışma Ocak 2021-Şubat 2022 tarihleri arasında Kırklareli ili Pınarhisar ilçesi 2 No'lu Aile Sağlığı Merkezine başvuran 318 kadının üreme sağlığı ve aile planlaması tutumlarını değerlendirmek amacıyla tanımlayıcı kesitsel tipte yapılmıştır. Çalışmadaki veri toplama araçları; araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan sosyodemografik özellikler ile üreme sağlığı alışkanlarını içeren sorulardan oluşmuş tanıtıcı bilgi formu, Üreme sağlığı ve aile planlaması (ÜSAP) tutumlarını belirlemek amacıyla ise 52 sorudan Üreme Sağlığı ve Aile Planlaması tutum ölçeği kullanılmıştır. Araştırma verilerin analizi SPSS versiyon 25.0 paket programı ile yapılmıştır. Anlamlılık seviyesi p<0,05 olarak kabul edilmiştir. Araştırmada ölçeğin Cronbach alpha katsayısı 0,893 olarak bulunmuştur. Araştırmaya katılan kadınların yaş ortalamaları 39,09±9,40 olduğu saptanmıştır. Kadınların %58,5'nin ilk gebelik yaş aralığı 20-28, %43,7'sininde gebelik sayısı 2 veya 3 olarak bulunmuştur. Kadınların %86,8'i iç çamaşırını her gün değiştirdiğini, %47,5'ninde genital bölge temizliğini su ve tuvalet kâğıdı ile yaptığı, %58'inin herhangi bir aile planlaması yöntemi kullanmadığı, %41,5'nin aile planlaması yöntemleri hakkında bilgi sahibi olmadığı, %72'sinin kürtaj aile planlaması yöntemi olarak görmediği, %32,1'ninde aile planlaması hakkındaki bilgiyi ebe ve hemşireden aldığını ifade etmiştir. Kadınların ölçekten aldıkları toplam puan ortalaması 3,86± 0,38'dir. Ölçeğin alt boyutları olan planlanmamış ve istenmeyen gebelikler ile gebeliğin sonlandırılması alt boyutunda alınan puan ortalaması 3,83± 0,35, cinsel yolla bulasan enfeksiyonlar alt boyutundan alınan puan ortalaması 3,96±0,52, kısırlık ve üremeye yardımcı tedavi yöntemleri alt boyutundan alt boyutundan 3.77± 0,48 şeklindedir. Kadınların eğitim durumları, meslekleri, eşlerinin eğitim durumları, aile planlaması yöntemi kullanımları, aile planlaması yöntemleri hakkındaki bilgi alma durumları ÜSAP ölçeğinin puan ortalamasını etkilemiştir (p<0.05). Araştırma sonucunda ortaya çıkan veriler değerlendirildiğinde bölgede yaşayan evli kadınların üreme sağlığı ve aile planlaması hakkında eğitim ve desteğe ihtiyaçları olduğu saptanmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Aile planlaması, Üreme Sağlığı, Halk Sağlığı, Ebelik, Hemşirelik.

Abstract:
Reproductive health has a special importance in women's lives. Because the fertility that ensures the continuation of the generations takes place in the female body. Fertility function wears out women both physically and spiritually and can negatively affect the general health level of women. This study was conducted in a descriptive cross-sectional type to evaluate the reproductive health and family planning attitudes of 318 women who applied to the Family Health Center No. 2 in Pınarhisar district of Kırklareli between January 2021 and February 2022. Data collection tools in the study; An introductory information form consisting of questions including sociodemographic characteristics and reproductive health habits prepared by the researchers in line with the literature, and the Reproductive Health and Family Planning attitude scale of 52 questions were used to determine reproductive health and family planning (USAP) attitudes. Analysis of the research data was done with SPSS version 25.0 package program. The significance level was accepted as p<0.05. In the study, the Cronbach alpha coefficient of the scale was found to be 0.893. The mean age of the women participating in the study was found to be 39.09±9.40. The first gestational age range of 58.5% of the women was 20-28, and the number of pregnancies was 2 or 3 in 43.7% of them. 86.8% of the women change their underwear every day, 47.5% of them clean the genital area with water and toilet paper, 58% do not use any family planning method, 41.5% talk about family planning methods. stated that they did not have knowledge, 72% did not see abortion as a family planning method, 32.1% received information about family planning from midwives and nurses. The mean total score of the women from the scale was 3.86± 0.38. In the sub-dimensions of the scale, unplanned and unwanted pregnancies and termination of pregnancy, the mean score was 3.83± 0.35, the mean score obtained from the sexually transmitted infections sub-dimension was 3.96±0.52, the sub-dimension of infertility and assisted reproductive treatment methods its size is 3.77± 0.48. Women's educational status, occupation, education status of their spouses, use of family planning methods, and obtaining information about family planning methods affected the mean score of the USAP scale (p<0.05). When the data obtained as a result of the research were evaluated, it was determined that married women living in the region needed training and support about reproductive health and family planning.
 Keywords: Family planning, Reproductive Health, Public Health, Midwifery, Nursing.