Okul öncesi dönemdeki çocukların sosyal bilgiyi işleme becerileri ile motivasyon ve psikolojik sağlamlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between the social information processing skills and the levels of motivation and psychological strength of pre-school children
Yazar: ŞEYDA ÖNER
Danışman: PROF. DR. SAİDE ÖZBEY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgi işleme = Information processing ; Motivasyon = Motivation ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Ölçekler = Scales

Özet:
Araştırma okul öncesi dönemdeki çocukların sosyal bilgiyi işleme becerileri ile motivasyon ve psikolojik sağlamlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın modeli betimsel ilişkisel tarama modelidir. Araştırmanın evrenini 2021-2022 eğitim öğretim yılında Muş ili Merkez ilçesinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığına bağlı resmi anaokulu ve anasınıflarına devam eden, normal gelişim gösteren, 60-66 aylık çocuklar oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini, evrenden basit tesadüfi küme örnekleme yöntemiyle seçilmiş 350 çocuk oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak; 'Genel Bilgi Formu', 'Sosyal Bilgi İşleme Süreci Testi', 'Okul Öncesi Çocuklar İçin Motivasyon Ölçeği (DMQ18)' ve 'Okul Öncesi Çocuklar İçin Sosyal Duygusal İyi Oluş ve Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (PERİK)' kullanılmıştır. Araştırma sonucunda; Sosyal bilgiyi işleme testi ile motivasyon ölçeğinde cinsiyet, devam edilen okul türü ve öğretmenin kıdemi değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık saptanmıştır.  Psikolojik sağlamlık ölçeğinde ise cinsiyet ve öğretmenin kıdemi değişkeninde anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Okul Öncesi Dönem Çocukları İçin Sosyal Bilgi İşleme Süreci Testi Toplamı ile DMQ18 Bilişsel Sebat, Kaba Motor Sebat, Yetişkinlerle Sosyal Sebat, Üst Düzey Memnuniyet ve Olumsuz Tepki alt boyutları arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde bir ilişki; Çocuklarla Sosyal Sebat ve Genel Yeterlilik alt boyutları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Okul Öncesi Dönem Çocukları İçin Sosyal Bilgi İşleme Süreci Testi Toplamı ile PERİK Öz-Kontrol/ Düşüncelilik, Atılganlık, Duygusal İstikrar/Stresle Başa Çıkma, Görev Yönelimi ve Keşfetmekten Hoşlanma alt boyutu arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde bir ilişki; İletişim Kurma / Sosyal Performans alt boyutu arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır.

Abstract:
The research was conducted to examine the relationship between preschool children's social information processing skills and their motivation and resilience levels. The model of the research is the descriptive relational survey model. The population of the research consists of children aged 60-66 months, with normal development, who attend the official kindergartens and kindergartens affiliated to the Ministry of National Education in the central district of Muş province in the 2021-2022 academic year. The sample of the study consists of 350 children selected from the population by simple random cluster sampling method. As a data collection tool; 'General Information Form', 'Social Information Processing Test', 'Motivation Scale for Preschool Children (DMQ18)' and 'Social Emotional Well-Being and Psychological Resilience Scale for Preschool Children (PERIK)' were used. As a result of the research; A significant difference was found in the social information processing test and the motivation scale according to the variables of gender, type of school attended and teacher's seniority. In the psychological resilience scale, a significant difference was found in the variables of gender and teacher's seniority. A positive and low correlation between the Total of Social Information Processing Tests for Preschool Children and the sub-dimensions of DMQ18 Cognitive Persistence, Gross Motor Persistence, Social Persistence with Adults, High Satisfaction and Negative Reaction; It was determined that there was a positive and moderately significant relationship between children and the Social Persistence and General Competence sub-dimensions. A positive and low level relationship between the Social Information Processing Process Test for Preschool Children and the PERİK Self-Control/ Thoughtfulness, Assertiveness, Emotional Stability/Coping with Stress, Task Orientation and Enjoyment to Explore; It was determined that there was a positive and moderately significant relationship between the Communication / Social Performance sub-dimension.