Yönetim Bilişim Sistemleri ve Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü öğrencilerinin internet teknolojilerinin etik kullanım düzeylerinin incelenmesi
Investigation of ethical usage levels of internet technologies of students in Department of Management Information Systems and Department of Computer and Instructional Technology Education
Yazar: ADEM ÖZDEMİR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. EMİN İBİLİ
Aksaray Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilişim Sistemleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgisayar eğitimi = Computer education ; Bilgisayar teknolojisi = Computer technology ; Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bölümü = Department of Computer Education and Instructional Technology ; Bilişim teknolojisi = Information technology ; Etik = Ethics ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnternet = Internet ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Araştırmanın amacı Yönetim Bilişim Sistemleri ve Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi bölümlerinde lisans ve lisansüstü öğrencilerinin internet teknolojilerini etik kullanım düzeylerinin incelenmesidir. Araştırma, 2016-2017 eğitim-öğretim yılında Aksaray Üniversitesi, Ahi Evran Üniversitesi, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesinde öğrenim görmekte olan 491 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Tarama modelinde gerçekleştirilen araştırmanın ölçeğinde araştırmacı tarafından geliştirilen kişisel bilgi formu ve internet etik kullanım ölçeği olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Kişisel bilgi formunda 16 adet demografik soru yer alır iken; internet etiği ölçeğinde ise 38 adet internetin etik kullanımına yönelik sorular yer almaktadır. Ölçek; Temel İlkeler, Dürüstlük, Güvenlik, Sağlıklı İnternet Kullanımı, Çevrimiçi Nezaket, Telif Hakkı olmak üzere altı boyuttan oluşmaktadır.
Araştırmada elde edilen verilerin analizinde SPSS 22 programı kullanılmıştır. Araştırmada dokuz alt probleme yanıt aranmış ve verilere ilişkin tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra t- testi, ANOVA ve korelasyon analizleri uygulanmıştır.
 
Araştırmanın sonucunda; kız öğrencilerin erkek öğrencilere göre internetin etik kullanım düzeylerinin daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sınıf düzeyleri ile internetin etik kullanımına yönelik Dürüstlük, Telif Hakkı ve Sağlıklı Internet Kullanım boyutları açısından anlamlı bir farklılık görülmüş ve Dürüstlük, Telif Hakkı boyutlarında öğrencilerin sınıf seviyeleri arttıkça interneti etik kullanım düzeylerinin arttığı, Sağlıklı Internet Kullanımı boyutunda ise öğrencilerin sınıf seviyeleri arttıkça interneti etik kullanım düzeylerinde azalma olduğu görülmüştür. Öğrencilerin ailelerinin gelir düzeyleri ile internetin etik kullanım düzeyleri arasında Sağlıklı Internet Kullanım boyutu açısından anlamlı bir farklılık görülmüştür ve ailelerin gelir seviyesi arttıkça öğrencilerin interneti etik kullanım düzeylerinde azalma olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Öğrencilerin internete bağlı kalma süreleri ile internetin etik kullanım düzeyleri arasında Güvenlik ve Sağlıklı Internet Kullanım boyutları açısından anlamlı bir farklılık vardır ve Güvenlik boyutunda öğrencilerin internete bağlı kalma süreleri arttıkça interneti etik kullanımları arttığı, ancak Sağlıklı Internet Kullanımı boyutunda öğrencilerin internete bağlı kalma süreleri arttıkça interneti etik kullanım düzeylerinin azaldığı sonucuna ulaşılmıştır. Öğrencilerin web sayfası tasarlayabilme düzeyleri ile internetin etik kullanım düzeyleri arasında Telif Hakkı boyutu açısından anlamlı bir farklılık bulunmuş ve öğrencilerin web sayfası tasarlayabilme düzeyleri arttıkça interneti etik kullanım düzeylerinde azalma olduğu belirlenmiştir.
Öğrencilerin program yazabilme düzeyleri ile internetin etik kullanım düzeyleri arasında Telif Hakkı boyutu açısından, internetin etik kullanım düzeyleri ile oyun oynama, sosyal ağlarda paylaşımda bulunma, bilgi/ödev arama amaçları arasında pozitif yönde, arkadaşlarla iletişim, yeni arkadaş edinme ve alışveriş yapma amaçları arasında ise negatif yönde farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Öğrencilerin internet kullanım düzeyleri, kişisel bilgisayara sahip olma durumları ile internetin etik kullanım düzeyleri arasında anlamlı bir farklılık görülmemiştir.

Abstract:
The aim of the research is to examine the ethical usage levels of internet technologies of undergraduate and graduate students in Departments of Management Information Systems and Computer and Instructional Technologies. The study was conducted with 491 students from Aksaray University, Ahi Evran University and Niğde Ömer Halisdemir University in 2016-2017 academic year. The scale of the research carried out in the screening model consists of two parts; the personal information form developed by the researcher and the internet ethical use scale. While there are 16 demographic questions in the personal information form; In the internet ethical dimension, 38 questions regarding the ethical use of the internet are included. Scale; The Fundamental Principles consist of six dimensions: Integrity, Safety, Healthy Internet Usage, Online Courtesy, and Copyright.
SPSS 22 program was used in the analysis of the data obtained in the research. In the study, nine sub-probing responses were searched and descriptive statistics related to the data as well as t-test, ANOVA and correlation analyzes were applied.
 
As a result of the research; female students have higher levels of ethical use of the Internet than male students. There was a meaningful difference in the level of honesty, copyright and healthy internet usage for classroom level and ethical use of internet and as the class levels of students increased in honesty and copyright dimensions, the internet ethical usage levels increased as to the students. In the healthy internet use level, as the class levels increased. There was a meaningful difference between the income levels of the students' families and the ethical use level of the internet in terms of the size of the healthy Internet usage and as the income level of the families increased, the ethical use levels of the students decreased.
There is a meaningful difference between the duration of stay of students and the level of ethical use of internet in terms of security and healthful Internet usage levels. As the duration of staying in the Internet increases, the ethical usage of internet increases. However, have been achieved. A significant difference was found between the level of designing the web page for the students and the level of the ethical usage of the internet and it was determined that the level of ethical usage of the internet decreased as the level of designing the web page increased.
There is a negative relationship between the level of program writing by the students and the level of ethical use of the Internet in terms of the Copyright size, the level of ethical use of the internet, positive play between playing games, sharing in social networks, searching for information/homework, communicating with friends, it is achieved as a result that the difference is different.
There was no significant difference between students' internet use levels, personal computer availability and internet ethical usage levels.