Fakir Baykut'un Almanya'da yazdığı eserlerinde yurt dışında yaşayan Türklerin dil, kültür ve eğitim sorunları
Language, culture and educational problems of the Turks living abroad in Fakir Baykurt's books writed in Germany
Yazar: ŞAFAK ALTUNSOY
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET KARA
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Almanya = Germany ; Baykurt, Fakir = Baykurt, Fakir ; Dil = Language ; Dil eğitimi = Language education ; Dil problemleri = Language problems ; Dış Türkler = Turkish diaspora ; Eğitim sorunları = Education problems ; Kültür = Culture ; Türkler = Turks ; Türkçe eğitimi = Turkish education

Özet:
Bu çalışmada, Almanya'ya göç eden ve hayatının bir dönemini orada sürdüren Fakir Baykurt'un Almanya'da yazdığı eserlerindeki yurt dışında yaşayan Türklerin dil, kültür ve eğitim sorunlarını eserlerine ne kadar ve ne şekilde yansıttığı ele alınmıştır. Ele aldığımız edebi eserlerde yaşamlarına ayna tutulan Türk vatandaşlarının karşı karşıya kaldığı dil, kültür ve eğitim problemlerinin etkileri ve sonuçları tezimizin konusu olmuştur. Çalışmada öncelikle dil, kültür ve eğitim kavramlarının birbirleriyle ve edebiyat ile olan ilişkisi açıklanmıştır. Bu kavramlarda yaşanan sorunun gündelik yaşama ne denli etki edebileceği ifade edilmiştir. Bu kapsamda edebiyat eserlerinin dönemin toplumsal olaylarını yansıtmasına da dikkat çekilmiştir. Araştırma kapsamında 1979 yılı sonrası Almanya'ya göç eden ve uzun yıllar Almanya'da Türklerle birlikte yaşayan Fakir Baykurt'un yazmış olduğu eserler seçilmiştir. Baykurt'un Yüksek Fırınlar (1983), Koca Ren (1986) ve Yarım Ekmek (1997) adlı romanları ile Gece Vardiyası (1982), Barış Çöreği (1982), Duisburg Treni (1986), Bizim İnce Kızlar (1992) ve Telli Yol (1998) adlı öykü kitapları Almanya'daki Türklerin karşılaştığı dil, kültür ve eğitim sorunlarını işleyişi bakımından incelenmiştir. Araştırmada ele alınan roman ve öykülerde yurt dışındaki Türklerin karşılaştıkları dil, kültür ve eğitim problemlerine rastlanmıştır. Her eser farklı başlık altında incelenirken eserlerde görülen dil, kültür ve eğitim sorunları alt başlıklar halinde verilmiştir. Eserlerde hedeflenen problemlerin örnekleri doğrudan alıntı yapılarak sergilenmiştir. Böylece bu eserlerin yazarı olan Fakir Baykurt'un karşılaştığı bu sorunlara bakış açısı gözler önüne serilmiştir. Yapılan alıntılarla yurt dışındaki Türklerin karşılaştıkları dil, kültür ve eğitim problemleri doğrudan verilmiş ardından ise yorumlanmıştır. Yapılan güncel araştırmalar ve resmî araştırmalardaki istatistikler incelenerek yaşanan problemlerin günümüzdeki durumu araştırılmıştır. Araştırmanın geneline bakıldığında ise göçün ilk yıllarında yaşanan dil, kültür ve eğitim sorunlarının günümüzde de azalarak güncelliğini koruduğu görülmüştür.

Abstract:
In this study, Fakir Baykurt's works which he immigrated to Germany and lived there for a period of his time were examined in the works he wrote in Germany and how and what way Turks living abroad have their language, culture and education problems. In the literary works we handle,the effects and the results of language, culture and education problems that Turks face, has become the subject of our thesis. In this study, primarily, the relations of language, culture and education concepts with one another and the literature are explained. It is explained how the problems in these concepts can effect daily life. In this context, it is pointed out that literary works have reflected on social events of the period, as well. Within the research, literary works  written by Fakir Baykurt who has migrated to Germany after 1979 and has lived with Turks there for many years, are chosen. Baykurt's novels named Yüksek Fırınlar(1983), Koca Ren(1986) and Yarım Ekmek(1997) and his storybooks such as Gece Vardiyası(1982), Barış Çöreği(1982), Duisburg Treni(1986), Bizim İnce Kızlar(1992) and Telli Yol(1995) are analyzed in regard to working of language, culture and education problems of Turks in Germany. In stories and novels in our research, language, culture and education problems Turks have faced in abroad are seen. Language, culture and education problems in works are given in subtitles while each work is analyzed in different titles. The examples of problems targeted  in work are exhibited by quoting directly. So, Fakir Baykurt's point of view to these problems he has faced is displayed. With the quotes, Turks' language,culture and education problems are given directly and then interpreted.  Current researches and statistics in official researches have been examined and the current problems are investigated. In general, the language, culture and education problems experienced in the first years of migration have been decreasing and they are still up to date.