Güncel sanatta sürdürülebilirlik ve ileri dönüşüm olgusu
Sustainability and upcycling phenomenon in contemporary art
Yazar: GİZEM FATMA ÇETİN
Danışman: PROF. DR. BÜLENT SALDERAY
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı / Resim Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Bu araştırmada, güncel sanatta sürdürülebilirlik bağlamında ileri dönüşüm olgusunun ne olduğu ele alınarak değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, güncel sanatta sürdürülebilirlik kavramı çerçevesinde ileri dönüşüm olgusunu kullanan sanatçıların kimler olduğu, hangi konu ve temaları tercih ettikleri ve güncel sanatta sürdürülebilirlik bağlamında ileri dönüşüm olgusundaki malzeme seçiminin rolünün ne olduğu araştırılarak incelenmiştir. Araştırma, nitel bir araştırma olup literatür taramasına dayalı ve betimsel bir çalışma olarak hazırlanmıştır. Örneklem grubunu, güncel sanatta sürdürülebilirlik için ileri dönüşüm stratejilerine yönelik çalışmalar üreten, belirlenen sınırlılıklara uyan, kavramsal olarak sürdürülebilirlik bağlamında ekoloji, iklim, kültürel miras, toplumsal adalet ve atık temaları ile çalışan sanatçılar oluşturmaktadır. Belirlenen kriterlere uygun çalışmalar yapan sanatçı ve tasarımcılardan Glen Martin Taylor, Liu Bolin, Theaster Gates, Terezia Krnacova, Irina Korina, Pınar Akkurt ve Mohamed Hage ele alınmıştır. Güncel sanatta sürdürülebilirlik bağlamında yapılacak ileri dönüşüm çalışmalarında en önemli konunun malzeme seçimi olduğu sonucuna ulaşılmış, geri dönüşüm ve ileri dönüşüm arasındaki farklar net olarak vurgulanmıştır. Sürdürülebilirlik temasının şehir ve toplum boyutunda da analizleri yapılmıştır. Benzer stratejiler ile yapılacak projelerin toplumsal düzlemde kentin sürdürülebilirliğini güvence altına alabileceği görülmüştür. Araştırmada elde edilen verilerin, sürdürülebilirlik bağlamında üretimler yapan güncel sanatçılar tarafından kullanılması önerilmiştir. Araştırmacı sanatçının malzeme toplama aşamasında yaşadığı zorluklar doğrultusunda, güncel sanatta hazır nesne kullanan sanatçılar için çıkardıkları veya topladıkları atıkları depolayacakları bir alanın açılması ve bir paylaşım ağı ile sanatçılara sosyal ve ekonomik anlamda destek sağlayabilecek kolektif bir malzeme deposunun oluşturulması önerilmiştir.

Abstract:
This study evaluates the concept of upcycling in the context of sustainability in contemporary art. In this context, it examines which artists utilize the concept of upcycling in the framework of sustainability in contemporary art, which subjects and themes they prefer, and the role of material selection in the context of upcycling in contemporary art. The research is qualitative, based on literature review, and prepared as a descriptive study.The sample group consists of artists working with upcycling strategies for sustainability in contemporary art, adhering to defined limitations, and conceptually engaging with themes of sustainability, ecology, climate, cultural heritage, social justice, and waste. The selected artists and designers meeting these criteria include Glen Martin Taylor, Liu Bolin, Theaster Gates, Terezia Krnacova, Irina Korina, Pınar Akkurt, and Mohamed Hage.The study concludes that the most critical aspect of upcycling projects in the context of sustainability in contemporary art is the selection of materials, clearly distinguishing between recycling and upcycling. Analyses of the sustainability theme in the urban and societal dimensions were also conducted. It was observed that projects employing similar strategies could ensure urban sustainability on a societal level.The study suggests that the findings be utilized by contemporary artists producing works within the framework of sustainability. In light of the difficulties faced by the researcher in the material collection phase, it is recommended that a storage area be established for artists using found objects in contemporary art to store the waste they generate or collect. Additionally, creating a collective material depot that can support artists socially and economically through a sharing network is advised.