Hattat Hulusi Efendi`nin hayatı sanatı ve eserleri /
Yazar: BİLAL SEZER
Danışman: PROF. DR. NACİ OKCU
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1996
Konu: Biyografi = Biography ; El Sanatları = Crafts
Dizin: El sanatları = Handicrafts ; Hattat Hulusi Efendi = Hattat Hulusi Efendi ; Yazı sanatı = Calligraphy

Özet:
ÖZET YÜKSEK LİSANS TEZİ HATTAT HULUSİ EFENDİ'NİN HAYATI SANATI VE ESERLERİ Büal SEZER Danışman : Prof. Dr. Naci OKÇU 1996, Sayfa: Jüri : Prof. Dr. Naci OKÇU Talik yazı İran'da doğmuş ve gelişmiş bir yaza çeşididir. Türklerde talik olarak bilinen nestalikin ilk şeklidir. Ta'lik, Fatih Sultan Mehmet devrinden itibaren ince (hafi) şekliyle Anadoluya geçmiştir. İmâd'ül-Haseni'nin üslûbu, onun Türk asıllı talebesi Buhâralı Derviş Abdi (0.1057/ 1647) tarafından İstanbul'a getirilmiştir. Osmanlı'da İmâd üslûbunun en son temsilcisi Yesâri Mehmed Efendi'dir. Yesâri'nin oğlu Mustafa İzzet Efendi yazıyı kendi sanat anlayışına göre ta'dil ederek Türk Ta'lik Mektebini kurmuştur. Daha sonra Sami Efendi, Yesârizâde'nin bazı eksikliklerini tamamlayarak bu yazıyı güzelliğin zirvesine ulaştırdı. Sami Efendi'nin en usta talebeleri olan Hulusi Yazgan ile Necmeddin Okyay talik yazının Osmanlıdan Cumhuriyet Türkiyesi'ne aktarılmasında âdeta bir köprü vazifesi görmüşlerdir. Herbiri kendi sahasında "erişilmezlik" mertebesine varan üç zat vardır. Bunlardan birisi de Hulusi Efendi'dir. Hulusi Efendi, celi talikten başka bilhassa meşk ve hürde (hafi) ta'liki gerek Türk, gerek Acem üslûbunda son derece ruhnûvaz ve şiveli yazmıştır. Hilye-i Şerif yazmakta kimse onun derecesine varamamıştır. Hulusi Efendi'nin yazılan günümüzdeki talik hattatları için vazgeçilmez birer örnektir.

Abstract:
ABSTRACT MASTER THESIS THE LİFE OF CALLİGRAPHER HULUSİ EFENDİ, HİS ART AND WORKS Bilal SEZER Supervisor : Assoc. Prof.Dr.Naci OKCU 1996, Page : Jury : Assoc. Prof.Dr.Naci OKCU Ta'liq style of calligraphy was originated and developed in Iran. It was the early type of nestaliq known as ta'liq among Turks. Ta'liq style in a finer form was borrowed by Anatolian Turks during the reign of Sultan Mohammed, the Conqueror. The style of calligraphy peculiar to Imad'ul-Hasenî was first introduced into Istanbul by Dervish Abdi (d. 1647) of Bukhara, a student of his of Turkish descendant. The last representative of Imad style in Ottoman Empire was Yesari Mehmed Efendi. His son, Mustafa îzzet Efendi, who modified this form based on his own conception of art, was believed to be the founder of Turkish School of Ta'liq. This form was raised to its climax by the elaborate studies of Sami Efendi. Hulusi Yazgan and Necmeddin Okyay, the most distinguished students of Sami Efendi, managed to preserve the characteristics of ta'liq form and carted it to the time of Turkish Republic. Hulusi Efendi was one of the three masters of calligraphy in this field. In addition to his skill in composing verses or phrases in djali ta'liq style, he also made up calligraphical models for his students in hurde ta'liq and created an exclusively graceful and elegant style entirely different from those of Iranian and Turkish ones. His works are still remained unsurpassed in composing Hilye's (description of personal virtues of the Prophet). His compositions still set examples for calligraphers of our day