LITMUS Türkçe cümle tekrarı testinin geçerlik güvenirlik çalışması
Validity and reliability study of LITMUS Turkish sentence repetition test
Yazar: DİLBER KAÇAR KÜTÜKÇÜ
Danışman: PROF. DR. SAİME SEYHUN TOPBAŞ
Anadolu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Cümle = Sentence ; Dil bozuklukları = Language disorders ; Erken teşhis = Early diagnosis ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Teşhis = Diagnosis ; Türkçe = Turkish

Özet:
Bu çalışmada LITMUS Türkçe Cümle Tekrarı Testinin (LITMUS TR) geçerlik ve güvenirlik çalışmasının yapılması ve testin Türkçeye kazandırılması amaçlanmıştır. Çalışma, tipik dil gelişimi gösteren 250 ve gelişimsel dil bozukluğu (GDB) olan 44 çocuk ile yapılmış; LITMUS TR'nin yanı sıra Türkçe Okul Çağı Dil Gelişimi Testi de (TODİL) uygulanmıştır. Kapsam geçerliliği için LITMUS TR'nin oluşturulma sürecinde hangi standartların benimsendiği, hangi uzmanların görüşlerinden yararlanıldığı açıklanmıştır. Yapı geçerliliği analizi ile testin tipik dil gelişimi gösteren ve GDB olan çocukları ayırt edebildiği, yaş değişkeni ile arasında anlamlı ilişki olduğu, cinsiyet değişkeninin test performansında belirleyici olmadığı gösterilmiştir. Madde güçlük ve madde ayırt edicilik değerleri bildirilmiş; her test maddesinin toplam test puanları ile ilişkisi belirlenerek testteki her maddenin testin bütünü ile uyumlu olduğuna dair kanıt sağlanmıştır. LITMUS TR ile TODİL'in tüm alt testleri arasında anlamlı ilişki olduğu gösterilerek ölçüt geçerliliği için kanıt sunulmuştur. Testin güvenirlik katsayısı hem örneklemin genelinde hem de seçilmiş alt gruplar için çok yüksek bulunmuştur. Test-tekrar test yöntemi ile istikrarlılık analizi; puanlayıcılar arası güvenirlik bilgisi ile eşdeğerlik analizi yapılmıştır. Testin tanısal doğruluğu ROC eğrisi analizi ile belirlenerek tipik dil gelişimi gösteren ve GDB olan grupları %80 ve üstünde doğru ayırt edebildiği bulunmuştur. Böylece LITMUS TR'nin GDB'yi tanılamada destek olarak kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu gösterilmiştir. 
Anahtar Sözcükler: Gelişimsel Dil Bozukluğu, Cümle Tekrarı Testi, Geçerlik,                                                                                Güvenirlik, Doğru Tanı, Erken Müdahale.

Abstract:
This study aimed to analyze the validity and reliability of the LITMUS Turkish Sentence Repetition Test (LITMUS TR) and to introduce the test into Turkish. 
	The study was conducted with 250 children with typical language development and 44 children with developmental language disorders (DLD). In addition to LITMUS TR, Turkish School Age Language Development Test (TODİL) was applied. For the scope validity, it was explained which standards were adopted during the creation of LITMUS TR and which experts' opinions were used. With the construct validity analysis, it was shown that the test could distinguish the groups, there was a significant relationship with the age variable, and the gender variable was not a determinant in test performance. Item difficulty and item discrimination values were reported. Each item in the test was found compatible with the whole test. For criterion validity it was presented that there was a significant relationship between LITMUS TR and all subtests of TODIL. The reliability coefficient of the test was found to be very high both for the general sample and for the selected subgroups. The stability analysis was performed using the test-retest method. Inter-rater reliability information was provided for equivalence analysis. The diagnostic accuracy of LITMUS TR was determined by ROC curve analysis, and it was found that the test could accurately distinguish the groups at 80% and above. As a result, this study shows that LITMUS TR is a valid and reliable tool to be used in diagnosing DLD as a supportive objective measure.
Key Words: Developmental Language Disorder, Sentence Repetition Test, Validity,    Reliability, Diagnostic Accuracy, Early Intervention.