Avrasya stepleri arkeolojisinde illüstratif yaklaşımlar
Illustrative approaches in archeology of eurasian steppes
Yazar: FEYZA CANAN KOYUNOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM ÇEŞMELİ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı / Türk Sanatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Antik figürler = Antique figures ; Arkeoloji = Archaeology ; Avrasya = Eurasia ; Sanat eserleri = Artistic works ; Step = Steppe ; İkonografi = Iconograpy ; İllüstrasyon = Illustration ; İllüstratif resimleme = Illustrative illustration

Özet:
Avrasya bozkırları binlerce yıl birçok medeniyetin izlerini taşıyan zengin
kültürü olan geniş bir coğrafyadır. Bu bozkırlarda yaşayan göçebe kavimlerden İskit,
Hun ve Göktürk uygarlıklarının günlük yaşantıları, kültürleri, inançları ve sanat
anlayışları günümüzde birçok disiplin tarafından incelenmektedir. Arkeoloji
biliminin gelişimiyle birlikte bu alandaki keşifler, bu uygarlıklar hakkında çalışan
araştırmacılara ışık tutmaktadır. İskit, Hun ve Göktürk kültürlerinde ölümden sonraki
hayatın varlığı, kurgan ve mezar komplekslerinde ihtişamlı sanat eserlerine kaynak
sağlamıştır.
Ulaşılan sanat eserleri üzerinde ikonografi bilim dalının uğraşı o dönemin
mitlerini, kültürünü ve tarihsel süreçteki gelişimini anlamak üzerinedir. Buna karşın
yeteri kadar bilgiye ulaşamadığımız antik dönemlerdeki kültürler hakkında farklı
araçlara da ihtiyaç duyulmaktadır.
Bu çalışmada eserlerdeki figürleri günümüz illüstrasyon araçlarıyla kayıt
altına almak, figürlerdeki illüstrasyon üslubundan dönemin sanatsal bakış açısını
belirlemek ve yeni yorumlama denemeleri yaparak ikonografi bilimine katkı
sağlamak amaçlanmıştır. İlk aşamada seçilen eserlerin illüstratif üslubu göz önünde
bulundurulup özgün bir sınıflandırma yapılarak incelenmiştir. Daha sonra bu
eserlerin bire bir illüstrasyonu çizilmiş olup, illüstratif restorasyon işlemleri ve
tamamlayıcı düzenlemeler yapılmıştır. Son olarak seçilen başlıca eserler, günümüz
sanat anlayışlarıyla yorumlanarak özgün illüstrasyon çalışmaları yapılmıştır.

Abstract:
The Eurasian steppes are a vast geography with a rich culture bearing the
traces of many civilizations for thousands of years. Today, daily lives, cultures,
beliefs and art notions of Scythian, Xiongnu and Kok Turk civilizations among the
nomadic tribes living in these steppes are examined by many disciplines. With the
development of the science of archaeology, discoveries in this area shed light on the
researchers working on these civilizations. The existence of a life after death in the
Scythian, Xiongnu and Kok Turk cultures set the basis for magnificent art works in
cairn and grave complexes.
The iconography science focuses on understanding the myths, culture and
historical development in the period of the works of art explored. On the other hand,
there is a need for different tools about the ancient cultures on which we cannot
obtain enough information.
This study aims to contribute to the science of iconography by recording the
figures in the works with today's illustration tools, determining the artistic
perspective of the period from the illustration style in the figures, and making new
interpretation attempts. At the first stage, the illustrative styles of the selected works
were taken into consideration and examined by making a specific classifications.
Then, identical illustrations of these works were drawn and supplementary
arrangements were carried out through illustrative restoration processes. Finally, the
selected works of art were interpreted with contemporary art concepts and original
illustration works were done.