Bina inşaatlarında yüksekten düşme noktaları ve alınacak önlemler
Falling points and measures to be taken in bulding constructions
Yazar: ALSU BAYAT
Danışman: PROF. DR. FARUK KARADAĞ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Dünya genelinde ve ülkemizde en fazla ölümle sonuçlanan iş kazaları inşaat sektöründe gerçekleşmektedir. İnşaat sektörü; bina inşaatı, bina dışı yapıların inşaatı ve özel inşaat faaliyetleri şeklinde üç ekonomik faaliyet başlığı altında toplanmaktadır. Ülkemizde özellikle her geçen gün artan nüfusla birlikte bina inşaatı faaliyetleri diğer iki inşaat (bina dışı yapı ve özel inşaat) faaliyetinden daha hızla gelişmektedir. Sektörde bina imalatında yaygın olarak müteahhitlik sistemi ile konut üretilmesi nedeniyle, iş sağlığı ve güvenliği konuları da dahil kurumsallaşan inşaat firma sayısı oldukça azdır. Bina imalatlarında iş kazalarının önlenmesi için öncelikle iş güvenliğine yönelik yapılacak planlarda tehlikeli durum ve davranışların belirlenmesi ve önlem alınması gerekmektedir. Bina imalatlarında bilinen en tehlikeli durum yüksekten düşmelerdir. Ancak yüksekten düşme noktalarının özellikle bina imalatlarında belirlenmesi, imalat öncesinde yapılacak iş güvenliği planının daha doğru yapılmasını sağlayacaktır.
Bu çalışmada bina imalatlarının farklı seviyelerinde (%45, %65 ve >%65) potansiyel düşme noktalarını belirlemek için bir check-list hazırlanmış ve her bir imalat seviyesi için 20 adet olmak üzere toplam 60 adet check-list uygulanmıştır. Bina şantiye şefleri ile yüz yüze yapılan check-list uygulamasında, seçilmiş üç imalat seviyesi için ayrı ayrı düşme noktalarının görülme oranları hesaplanmıştır.  Elde edilen sonuçlara göre en çok düşmeler bina imalatının %45 sevisinde meydana gelmektedir.  Bina imalatlarının her üç seviyesinde de düşmelerin en çok gerçekleştiği noktalarının; kat merdivenleri, sabitlenmiş dış cephe iskelesi, metal merdivenler, hareketli iskeleler, el merdivenleri, koğuş ranzaları, depolanan materyal üzerinden, vinç üzerinden ve şantiye duvarından düşmeler olduğu görülmüştür.

Abstract:
In the worldwide and in our country, occupational accidents with the highest number of deaths occur in the construction sector. Construction sector is consist of construction of buildings, construction of external  and special construction activities. In our country, building construction activities are developing more rapidly than the other two construction (outside of building and private construction) activities, especially with the increasing population. Due to the production of housing with the contracting system, the number of institutionalized construction companies, including occupational health and safety issues, is quite low. In order to prevent occupational accidents in buildings, dangerous situations and behaviors should be determined and precautions should be taken in the plans to be made for occupational safety. The most dangerous situation known in the construction of buildings is the falls from the height. However, the determination of the points of fall from the height, especially in the construction of the buildings, will ensure that the work safety plan to be made beforehand the production is made more accurately.
In this study, a check-list was prepared to determine potential fall points at different levels of the building productions (such as level 45%, 65% and >65%) and a total of 60 check-lists were applied for each manufacturing level. In the check-list application carried out face-to-face with the building site managers, the ratio of the falling points for the three selected production levels were calculated. According to the results, the most falling points occurred in 45% of the building production level. The points that has the most falling rate in all three  levels of building manufacturing are; floor stairs, fixed facade scaffolding, metal staircases, moving scaffolds, ladders, wardrobe bunk beds, stored material, crane and falls from the construction site wall.