Ece Ayhan'ın şiirleri üzerine bir araştırma
A research on Ece Ayhan's poems
Yazar: ERDOĞAN KUL
Danışman: PROF.DR. RAMAZAN KAPLAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Türk siirinin modernlesmesi sürecinde kinci Yeni hareketinin önemli biryeri vardır. Bu hareketin önde gelen adları arasında sayabilecegimiz lhan Berk,Cemal Süreya, Turgut Uyar, Edip Cansever, Sezai Karakoç ve Ece Ayhan; gerekbiçim gerekse içerik yönünden Türk siirini farklı ve özgün bir alana dogruyönlendirmislerdir.kinci Yeni'nin en özgün sairlerinden olan Ece Ayhan, daha ilk siirleriylekendi tarzını yaratmaya, ayrıksı çizgisini olusturmaya baslamıs, ?Bakıssız BirKedi Kara? kitabında artık olgunlastıgı görülen imge ve üslup özelliklerinisonraki kitaplarında da sürdürmüstür. Ayrıca sair, Türk edebiyatında düzyazısiirin önemli örneklerini veren adlar arasında da kendine saglam bir yeredinmistir.Kendisinin ?sıkı siir? ve ?sivil siir? dedigi anlayısa uygun olarak ancakbelirli bir düzeydeki okur kitlelerince anlasılabilir yapıda kurulan bu siirdeelestirel yön ön plana çıkar. O, özellikle ?iktidar? ve ?otorite? kavramlarınısorgular; bu bakımdan ?devlet?le de sürekli bir hesaplasma içindedir. Resmitarih söyleminin dısında, yeni ve aykırı bir bakıs açıyla hem geçmisi hem de yakıngeçmisi ve günümüzü irdelemeye çalısır. Dikkatinin, çok az bilinen tarihselolaylara, öznelligi agır basan anektodlara yönelik oldugu görülür. Siirlerinintematik örgüsünü büyük ölçüde bunlarla besler. Bunun yanı sıra genelliklemarjinal kitle ve kisilere siirlerinde yer verir. Âdeta çogunlugun ve resmisöylemin uzak durdugu ya da bunların uzagında kalan her sey onun ilgi alanınagirer. Siirlerinin düsünsel arka planı ise belirli bir politik olusumun güdümündebiçimlenmez; o, daha çok anarsizme yakın bir tutuma sahiptir.Ece Ayhan, ölçünlü dil kullanımının da bütünüyle dısına çıkmaya çalısır.Dilin yapısını bozarak alısılmıs siirsel iletisim biçimlerini sekteye ugratmak,okuru sarsarak onu bambaska bir gerçeklik algısına zorlamak, dilin denenmemisolanaklarını denemeye çalısmak siirdeki baslıca amaçları arasındadır.Yazdıklarıyla ve muhalif durusuyla özellikle kendisinden sonraki sairleriönemli ölçüde etkiledigi gözlenebilen Ece Ayhan, siirlerinin zor anlasılırlıgınakarsın her zaman edebiyat çevrelerinin gündeminde kalabilmis, belirli bir sayınınüzerindeki okur kitlesini hiç yitirmemis, edebiyat tarihimizde kendine farklı biryer edinebilmis önemli bir sairdir.

Abstract:
The Second New movement has an important place in the process ofmodernization of Turkish poetry. The most prominent poets of the Second Neware lhan Berk, Cemal Süreya, Turgut Uyar, Edip Cansever, Sezai Karakoç, andEce Ayhan who have changed the direction of Turkish poetry in matter andmanner towards a different and original area.Ece Ayhan, one of the most striking poets of the Second New, started tocreate his own style and emphasize his peculiar attitude even with his earlypoems. By beginning with ?The Cat Black with No Gaze? (Bakıssız Bir KediKara), his images and characteristics of his style already become mature and thisattained maturity was also reflected in his following books. Furthermore, the poethimself has a remarkable position among the poets who have given successfulexamples of prose poems in Turkish literature.In accordance with ?hard poetry? and ?civilian poetry? concepts namedby Ayhan; his poetry, which is comprehensible only to the readers at a certainintellectual level, always has a critical aspect. He questions especially ?power?and ?authority? and in this respect he is in ongoing conflict with ?state?. Byputting aside the discourse of official history and opening a peculiar andrefreshing point of view, he explicates not only history, but also recent past andtoday. His focus is on rarely known events of history and subjectively weightedfables of a neglected past. This focus nourishes the thematic pattern of his poetryto a large extend. Besides, he usually gives place to marginal groups and peoplein his poetry. So to say, his area of interest covers everything far away from oravoided by the majority and official discourse. The intellectual background of hispoems is not shaped by the motivation of a certain political formation, but it maybe said that he is much closer to anarchism.Ece Ayhan also attempts to be completely outside the standard usage oflanguage. Among the main objectives of his poetry are to interrupt commonforms of poetic communication by deconstructing the structure of language, tomake the readers change their perception of reality to a different one bybewildering them, and to try untried possibilities of language.Even though his poems are obscure, Ece Ayhan whose writingssignificantly affect the poets succeeding him is always on the agenda of circles ofliterature, never loses certain level of readers, and holds an unorthodox,noteworthy poetic position in the history of our literature.