Din dersleri öğretmen adaylarının meslek öncesi öğretmen kimlik algılarının incelenmesi
An investigation of the pre-service teacher identity perceptions of religious education teacher candidates
Yazar: MUHAMMED FARUK AYDOĞDU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLŞEN SAYIN
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı din dersleri öğretmen adaylarının meslek öncesi öğretmen kimlik algılarının incelenmesidir. Çalışmada din dersleri öğretmen adaylarının meslek öncesi öğretmen kimlik algılarının cinsiyet, sınıf seviyesi, akademik not ortalaması, ilahiyat fakültesini tercih etmedeki etken olan durum ile ilişkisini incelemek de amaçlanmıştır. Araştırmanın evreni İnönü İlahiyat Fakültesi öğrencilerinden, örneklem grubu ise İnönü üniversitesi İlahiyat Fakültesinde, 2023-2024 eğitim-öğretim yılı içerisinde devam eden 293 öğrenciden oluşturmaktadır. Araştırma verileri, kişisel bilgi formu ile öğretmen adaylarının meslek öncesi öğretmen kimliğini belirlemek için, Friesen ve Besley tarafından geliştirilen ve daha sonra Arpacı ve Bardakçı tarafından Türkçeye uyarlanan Meslek Öncesi Öğretmen Kimlik Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Araştırmada nicel veri toplama kaynaklarını içerisinde barındıran tarama modelinden yararlanılmıştır. Araştırmadan, din dersleri öğretmen adaylarına uygulanan Kişisel Bilgi Formu ile Meslek Öncesi Öğretmen Kimlik Ölçeği'nden elde edilen veriler bilgisayar programına aktarılarak çözümlemeler gerçekleştirilmiştir. Bulguların yorumlanmasında frekans tabloları ve tanımlayıcı istatistikler kullanılmıştır. Normal dağılıma uygun olmayan ölçüm değerleri için parametrik olmayan test teknikleri kullanılmıştır. Veri analizi neticesinde; araştırma grubunun meslek öncesi öğretmen kimlik algı düzeylerinin oldukça yüksek olduğu tespit edilmiş, kadın öğretmen adaylarının algı düzeylerinin erkek öğretmen adaylarından daha yüksek olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular doğrultusunda meslek öncesi öğretmen kimlik algı düzeylerinin sınıf düzeyine, genel akademik not ortalamasına ve anne eğitim düzeyine göre anlamlı bir farklılık gözlenmemiştir. Öğretmen olarak katılım alt boyutunda baba eğitim düzeyine göre karşılaştırma neticesinde, babası lise mezunu olan katılımcıların diğer katılımcılara oranla daha yüksek puan sahip olduğu görülmüştür. Öğretmen olma konusunda kendine güven alt boyutunda, gelir düzeyi yüksek olanların kendine güven puanları, düşük ve orta olanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir.

Abstract:
The main aim of this research is to examine the pre-service religious education teachers' perceptions of professional identity. The study also aims to investigate the relationship between pre-service religious education teachers' perceptions of professional identity and factors such as gender, grade level, academic GPA, and the decision to choose the theology faculty. The population of the study consists of students from İnönü Faculty of Theology, while the sample group consists of 293 students continuing their education at İnönü University Faculty of Theology during the 2023-2024 academic year. The research data were collected using a Personal Information Form and the Pre-Service Teacher Identity Scale developed by Friesen and Besley, adapted into Turkish by Arpacı and Bardakçı to determine the pre-service teacher identity. Data obtained from the Personal Information Form and the Pre-Service Teacher Identity Scale applied to pre-service religious education teachers were transferred to a computer program for analysis. Frequency tables and descriptive statistics were used for interpreting the findings. Non-parametric methods were used for measurement values that did not fit the normal distribution. As a result of data analysis, it was determined that the pre-service teacher identity perception levels of the research group were quite high, and female teacher candidates had higher perception levels than male teacher candidates. According to the findings, no significant difference was observed in pre-service teacher identity perception levels according to grade level, overall academic GPA, and mother's education level. In the sub-dimension of parental education level in terms of participation as a teacher, participants whose fathers graduated from high school had higher scores compared to other participants. In the sub-dimension of self-confidence as a teacher, participants with higher income levels had significantly higher self-confidence scores compared to those with low and moderate incomes.