Renal transplantasyon olan hastalarda immunosupresif ilaç tedavisine uyum ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Quality of life and adherence immunosupressive therapy after renal transplantation
Yazar: SELDA BULUT
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜL EROL
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek nakli = Kidney transplantation ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Tedaviye bağlılık ve uyum = Treatment adherence and compliance ; Uyum = Adaptation ; İmmünosupresif ajanlar = Immunosuppressive agents

Özet:
Bu tanımlayıcı araştırma, böbrek nakli olmuş hastaların immunosupresif tedaviye uyumlarını ve yaşam kalitelerini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır.
Araştırma, bir özel hastanenin organ nakli polikliniğine başvuran 143 hasta ile Eylül 2017- Mayıs 2018 tarihleri arasında yapıldı. Veriler "Sosyodemografik Özellikler Formu", "KDQOLTM-36 Böbrek Hastalığı Yaşam Kalitesi Ölçeği", "İmmunosupresif Tedavi Uyum Ölçeği (İTUÖ)" kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde istatistiksel anlamlılık sınırı olarak p<0.05 değeri kabul edildi.
Böbrek nakli olan hastaların immunosupresif tedavi uyum puan ortalaması 11,43±0,79 bulundu, hastaların uyumlarının düşük olduğu saptandı. Böbrek nakli olan hastaların yaş, cinsiyet, medeni durum, öğrenim durumu, meslek, nakil olma süresi ve kullanılan immunosupresif ilaçlar açısından immunosupresif tedaviye uyumları arasında anlamlı fark bulunmadı. Hastaların yaş, gelir durumu, diyabet varlığı, hipertansiyon varlığı, nakil olma süresi ile yaşam kaliteleri arasında anlamlı fark saptandı.
Hastaların immunosupresif tedaviye uyum ile yaşam kaliteleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmadı (p>0.05).
Sağlık profesyonellerinin organ nakli olmuş hastaları dikkatli gözlemleyerek tedaviye uyumlarını ve yaşam kalitelerini etkileyen faktörleri belirlemeleri ve gerekli eğitim ve danışmanlık hizmetlerini yapmaları önerilmektedir.

Abstract:
This descriptive study was conducted in order to evaluate the adherence and quality of life of renal transplant patients receiving immunosuppressive therapy. 
The study was carried out with 143 renal transplant patients receiving immunosupressive therapy who had undergone outpatient transplantation clinic of a private hospital between September 2017-May 2018. Data were collected by the "Sociodemographic Characteristic Form", "KDQOLTM-36 Qualıty of Life Scale", "Immunosuppressive Therapy Adherence Scale". p<0.05 was accepted as statistically significant. 
The mean immunosuppressive treatment adherence score of the transplant patients was found to be 11.43 ± 0.79. It was found that treatment adherence of transplant patient  was low. No significant difference was found between age, gender, marital status, education level, occupation, duration of transplantation and type of immunosuppressive drugs and therapy adherence of the renal transplant patients.. There was a significant difference between age, income status, presence of diabetes, presence of hypertension, duration of transplantation and quality of life of renal transplant patients. No significant relationship was found between the patients adherence of immunosuppressive therapy and quality of life. 
Health care professionals should observe the renal transplant patients carefully and determine the factors that affect their quality of life and therapy adherence.