İlerleme kavramı odağında Antroposen'in incelenmesi
Investigation of Anthropocene in focus on the concept of progress
Yazar: AYTUĞ CANBAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ARZU İBİŞİ TEMELLİ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Antroposen Çağ = Anthropocene Age ; Ekolojik kriz = Ecological crisis ; Gelecek = Future ; Gelecek kaygısı = Future anxiety ; Kriz = Crisis ; Çevre = Environment ; İlerleme = Progress

Özet:
Bu tezin amacı, Antroposen'e giden yolun ilerleme kavramıyla olan ilişkisini ortaya koymaktır. Bu amaçla ilk bölümde ilerleme kavramının tarihsel arka planı ele alınarak hem kavramın neliğine ilişkin bir çözümleme yapılmış hem de ilerlemenin tarihsel süreçteki farklı anlam içeriklerine vurgu yapılmıştır. Bu sayede ilerlemenin tarihsel bir olgunlaşmadan çok mükemmelleşmenin kültü haline geldiği ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. İkinci bölümde ise Antroposen'in neden felsefi bir sorun olduğu iddiası temellendirilmeye çalışılıp, tezin, üçüncü bölümündeki çevre ve ekolojik kriz, Kapitalosen, insan ve teknoloji arasındaki sınır meseleleri, gelecek sorunu gibi tartışmalara zemin olması sağlanmıştır.

İnsan Çağı anlamına gelen Antroposen, insanın jeolojik bir fail haline geldiği evredir. Bu ifade, bir dünya-kuran olarak insanın, yerkürenin her köşesini dönüştürmesinin sonucu olarak önerilmiştir. İnsan, antroposentrist tavırla kurduğu dünyanın bedeli olarak küresel ölçekte olumsuz sonuçlarla karşılaşmaktadır. Bu çalışmada, Antroposen'in, ilerleme kavramının dolayımında anlaşılması üzerine düşünülmüştür. Bu doğrultuda varılan nokta ise Antroposen'in insan eylemlerinin hedeflenmemiş bir sonucu olmasıdır. Tezin sonucunda Antroposen, ilerlemenin getirdiği şimdiye ait bir kriz, bir gelecek sorunu olarak karşımıza çıkacaktır.

Abstract:
This thesis aims to reveal the relationship between the way to the Anthropocene and the concept of progress. For this purpose, in the first chapter, the thesis analyzes the nature of the concept and emphasizes the different meanings of progress in the historical process by considering the historical background of the concept of progress. Thus, it tries to reveal that progress has become a cult of perfection rather than a historical maturation.   In the second part, it tries to justify the claim of why the Anthropocene was a philosophical problem. Thus, it provides the basis for discussions in the third part, such as the environment and ecological crisis, the Capitalocene, the border issues between human beings and technology, and the problem of the future.

Anthropocene, which means the Human Age, is the phase in which humans become a geological agent. The thesis proposed this statement as a result of human beings as world-builder transforming every corner of the globe. Human beings face negative consequences on a global scale as the price of the world they have built with an anthropocentric attitude. This study focuses on understanding the Anthropocene through the concept of progress. The point reached in this direction is that the Anthropocene is an untargeted result of human actions. As a result of the thesis, Anthropocene will appear as a present crisis brought about by progress and the problem of future.