Aşırı turizmin turist rehberliği mesleği üzerine etkileri: İstanbul Tarihi Yarımada örneği
The effects of overtourism on the tourist guiding profession: The example of Istanbul Historic Peninsula
Yazar: ŞEYMA ÖZKAN
Danışman: DOÇ. DR. TOLGA FAHRİ ÇAKMAK
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Disiplinlerarası Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Ulusal ve Uluslararası pek çok seyahatler günümüzde teknolojinin gelişmesiyle beraber artış göstermektedir.  Yaşanan bu artış popüler olan destinasyonların aşırı kalabalık olmasına neden olmaktadır. Bu durum zamanla bölgede aşırı turizmi ve aşırı turizm kaynaklı sorunları da beraberinde getirmektedir. Popüler olan destinasyonda görülen aşırı turizm, o bölgede bulunan paydaşlara da olumsuzluklarını yansıtmaktadır. Mesleki sorunların yanı sıra pek çok kriz durumu ile karşı karşıya kalan profesyonel turist rehberleri de aşırı turizmin etkilerinden payına düşeni almaktadır. Buradan hareketle bu tez çalışmasının temel amacı, aşırı turizm olgusunun turist rehberliği mesleği üzerindeki etkilerinin ortaya konulmasıdır. Araştırmanın diğer bir amacı ise bölgedeki aşırı kalabalık sonucu oluşan sorunların, bölgeyi iyi bilen ve tanıtılmasında rol model olan turist rehberlerinin gözünden değerlendirilmesidir. Bu amaçlar doğrultusunda araştırma alanı olarak İstanbul'un yoğun ziyaretçi akınına uğradığı bölge olan Tarihi Yarımada seçilmiş ve görüşme tekniği kullanılarak 30 turist rehberiyle yüz yüze, telefonda ve Google form aracılığıyla görüşmeler sağlanmıştır. Katılımcılardan elde edilen verilerin analizleri ise betimsel analiz kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Yapılan analizler sonucunda aşırı turizmi mesleğine olumsuz olarak yansıdığını belirten turist rehberlerinin sayısı, olumlu görenlere oranla çok daha fazladır. Aşırı turizmin turist rehberliği mesleğine büyük oranda ekonomik olarak olumlu katkı sağladığı sonucuna ulaşılırken, olumsuz olarak turist rehberliği mesleğine her anlamda ciddi zararlar meydana getirdiği ve iş kalite standartlarını düşürdüğü görüşünün hâkim olduğu saptanmıştır. Ayrıca aşırı turizmin Tarihi Yarımada bölgesinin imajını düşürmesi, güvenlik açığı, turistlerin kendilerini güvende hissetmemesi, ziyaretçilerin deneyim kalitesinin düşmesi gibi pek çok negatif etkiler bıraktığı da varılan sonuçlar arasındadır.

Abstract:
With the development of technology, national and international travel is increasing today. This increase causes overcrowding in popular destinations. This situation brings about excessive tourism and problems in the region over time. Over tourism seen in a popular destination also reflects its negatives on the stakeholders in that region. Professional tourist guides, who face many crises as well as professional problems, also suffer from the effects of over-tourism. In this context, the main purpose of this study is to reveal the effects of overtourism on the tourist guiding profession. Another aim of the research is to evaluate the problems caused by overcrowding in the destination from the perspective of tourist guides. For this purpose, the Historical Peninsula, the region with the highest visitor flow in Istanbul, was chosen as the research area and interviews were conducted with 30 tourist guides face to face, on the phone and via Google form. The analysis of the data obtained from the participants was carried out using descriptive analysis. As a result of the analysis, the number of participants who stated that overtourism negatively affects the tourist guiding profession is much higher than those who think positively. It was determined that the participants who viewed overtourism positively for the tourist guiding profession saw that it contributed to them economically, while the participants who evaluated it negatively saw that overtourism seriously harmed their profession in every sense and reduced their job quality standards. In addition, it is among the results reached that overtourism has many negative effects such as decreasing the image of the Historical Peninsula region, security vulnerability, tourists not feeling safe, and decreasing the quality of visitor experience.