Türk politik sinemasında "öteki"nin ideolojik anlatım ve eleştirisi
Ideological expression and criticism of the "other" in Turkish political cinema
Yazar: MURAT TAŞDAN
Danışman: DOÇ. DR. SERKAN ÖZTÜRK
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İletişim ve Tasarım Ana Bilim Dalı / İletişim Sanatları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Kitle iletişim araçları = Mass media ; Sinema = Cinema ; Sinematografi = Cinematography ; Siyasal sinema = Political cinema ; Türk sineması = Turkish cinema ; Ötekilik = Otherness ; İdeoloji = Ideology

Özet:
Bu tez çalışmasında Türk politik sinemasının niteliği irdelenmiş ve siyasal "öteki" kavramı esasında ideolojik arka plana bir perspektif sunulmak istenmiştir. Çalışmamızdan anlaşılmaktadır ki "politik film" söylemi sinemanın temel, bilinen tür kalıplarından istisna olsa da her nevi toplumsal meseleye eğilebilen temalar içermekte ve bu temalar, sinemanın anlatı kalıplarında ortaya konulmaktadır. Toplumların yaşamında "öteki" addedilen kültürel, etnik ve inanç temelli grupların egemen söyleme muhalif ne gibi zeminler aradığı sorusundan yola çıkılarak, sinema disiplini bu çalışmanın evrenini oluşturmakta ve seçilen filmler "amaçlı örnekleme" modeliyle sınırlanmaktadır. Görülmektedir ki Türkiye'de politik sinema olgusu ve getirdiği tarihi seyir eleştiriye açıktır. Temel savımız, her düşüncenin özünde ideolojik bakışın donandığı ve dünya görüşlerinin ideolojilerin kılavuzluğunu önemsediğidir. Metaforik bakışla ideolojiler bir anlam denizi, politika bu denizde yüzdürülen bir gemi ve sinema, geminin içindekilerin hikâyesini bize bildiren ve gerçekliğe en yakın sihir denilebilir. Çalışmamızın odak tespiti ise tüm bu varoluşsal süreçlerin "öteki" ile anlam kazandığıdır.

Anahtar kelimeler: İdeoloji, Sinema, Politika, Politik Sinema, Öteki

Abstract:
In this thesis, the nature of Turkish political cinema was examined and it was wanted to present a perspective on the ideological background on the basis of the political concept of "the other". It is clear from our study that the discourse of "political film" contains themes that can focus on any kind of social issue, although it is an exception to the basic, known genre patterns of cinema, and these themes are revealed in the narrative patterns of cinema. Based on the question of what grounds cultural, ethnic and faith-based groups, which are considered "other" in the life of societies, are looking for opposition to dominant speech, the discipline of cinema forms the universe of this study, and the selected films are limited to the "non-probabilistic sampling" model. It can be seen that the phenomenon of political cinema in Turkey and the historical course it brings are open to criticism. Our main argument is that the ideological view is at the core of every thought and that worldviews care about the guidance of ideologies. From a metaphorical point of view, ideologies are a sea of meaning, politics is a ship floating in this sea, and cinema can be called magic that tells us the story of what is inside the ship and is closest to reality. The focus of our study is to determine that all these existential processes make sense with the "other".

Keywords: Ideology, Cinema, Politics, Political Cinema, Other