Endometrium karsinomlarında SATB1, SATB2 ve GATA-3 ekspresyonlarının değerlendirilmesi
SATB1, SATB2 and GATA-3 protein expressions in endometrial carsinomas
Yazar: MEHTAP PEKEL DUMLU
Danışman: PROF. DR. HATİCE ÖZER
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Patoloji = Pathology
Dizin: Endometriyum = Endometrium ; Karsinoma = Carcinoma

Özet:
Endometrium karsinomu ikinci sık görülen jinekolojik malignitedir. Endometrium karsinomları etyopatogenezine ve klinik özelliklerine göre tip 1 ve tip 2 olarak iki majör grupta incelenir. Son yıllarda yapılan araştırmalarda, endometrium karsinomunun oldukça heterojen bir grup olduğu, tip 1 ve tip 2 olarak ikiye ayırımın hastalığı yönetmede, tedavi ve prognozu belirlemede yeterli olmadığı ortaya çıkmıştır.  
 Genlerin düzenlenmesindeki özel hücre diferansiyasyonunda transkripsiyon faktörleri temel rol oynar. AT zengin özel dizi bağlayıcı protein 1 ve 2 (SATB1 ve SATB2), gen ekspresyon düzenlenmesini ve kromatin remodelingini kapsayan nükleer matriks ilişkili proteinler olup, bazı genlerin ekspresyonunu artıran veya baskılayan nükleus matriks bağlantı bölgesi ile etkileşime girerler. GATA bağlayıcı protein 3 (GATA-3), luminal meme dokusu, ürotelyal epitel, deri adneksi, sinir sistemi ve T hücreleri farklılaşmasını düzenleyen bir transkripsiyon faktörüdür. 
Bu çalışmada; endometrium karsinomlarında immünohistokimyasal olarak SATB1, SATB2 ve GATA-3 ekspresyonları ve bu proteinlerin histopatolojik prognostik parametreler ile ilişkisi araştırıldı.
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Patoloji Anabilim Dalı' nın arşiv kayıtlarından Ocak 2018-Aralık 2022 tarihleri arasında operasyon materyalinde 'endometrioid karsinom', 'seröz karsinom', 'mikst karsinom' tanısı alan 84 endometrium karsinomu olgusu çalışmaya dahil edildi. SATB1, SATB2 ve GATA-3 antikorları ile immünohistokimyasal boyama yapılarak, her bir antikor için elde edilen verilerin tümörün histolojik tipi, histolojik derecesi, myometriyum invazyon derinliği, servikal tutulum, perinöral invazyon, lenfovasküler invazyon, lenf nodu metastazı ve adneksiyal tutulum ile ilişkisi araştırıldı.

SATB1 ekspresyonu çalışmaya dahil edilen olguların %28,6'sında, SATB2 ekspresyonu olguların %39,3'ünde, GATA-3 ise olguların %23,8'inde tespit edildi. SATB2 ekspresyonu ile tümör tipleri arasındaki ilişki istatiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). SATB2 ekspresyonunun diğer prognostik parametreler ile arasında anlamlı ilişki saptanmadı. SATB1 ve GATA-3 ekspresyonu ile hastalara ait histopatolojik prognostik parametreler arasında anlamlı ilişki tespit edilmedi. 
Histolojik tipler içerisinde mikst karsinomlarda saptanan SATB2 ekspresyon oranı endometrioid ve seröz karsinomlara göre anlamlı düzeyde yüksek çıkmasına rağmen her üç belirteç ile histolojik derece, myometriyum invazyon derinliği, servikal tutulum, perinöral invazyon, lenfovasküler invazyon, lenf nodu metastazı ve adneksiyal tutulum arasında anlamlı ilişki saptanmaması bu belirteçlerin endometrium karsinomlarında prognostik belirleyici olarak kullanılamayacağını düşündürdü. SATB1, SATB2 ve GATA-3'ün endometrium karsinomlarındaki prognostik belirleyici rolünün aydınlatılması için prognozda önemli yere sahip moleküler sınıflamanın da entegre edileceği ve sağkalım analizini içeren, geniş serilerde yapılacak çalışmalara ihtiyaç olduğu kanısına varıldı.

Abstract:
Endometrial carcinoma is the second common gynecological malignancy. Endometrial carcinomas are examined in two major groups, type 1 and type 2, according to their etiopathogenesis and clinical features. Studies conducted in recent years have revealed that endometrial carcinoma is a very heterogeneous group and that dividing it into type 1 and type 2 is not sufficient to manage the disease and determine treatment and prognosis. 
Transcription factors play a fundamental role in the regulation of genes and specific cell differentiation. Special AT-rich binding-sequence proteins 1 and 2 (SATB1 and SATB2) are nuclear matrix-associated proteins that involve gene expression regulation and chromatin remodeling, and they interact with the nucleus matrix junction region, which increases or suppresses the expression of some genes. GATA binding protein 3 (GATA-3) is a transcription factor that regulates the differentiation of luminal breast tissue, urothelial epithelium, skin adnexa, nervous system, and T cells.
In this study; SATB1, SATB2 and GATA-3 expressions in endometrial carcinomas were investigated immunohistochemically and the relationship of these proteins with histopathological prognostic parameters.
From the archive records of Sivas Cumhuriyet University Faculty of Medicine, Department of Medical Pathology, 84 endometrial carcinoma cases diagnosed as 'endometrioid carcinoma', 'serous carcinoma', 'mixed carcinoma' in the surgical material between January 2018 and December 2022 were included in the study. Immunohistochemical staining was performed with SATB1, SATB2 and GATA-3 antibodies, and the relationship of the data obtained for each antibody with the histological type of the tumor, histological grade, depth of myometrium invasion, cervical involvement, perineural invasion, lymphovascular invasion, lymph node metastasis and adnexal involvement was investigated.
SATB1 expression was detected in 28.6% of the cases included in the study, SATB2 expression was detected in 39.3% of the cases, and GATA-3 was detected in 23.8% of the cases. The relationship between SATB2 expression and tumor types was found to be statistically significant (p<0.05). No significant relationship was found between SATB2 expression and other prognostic parameters. No significant relationship was detected between SATB1 and GATA-3 expression and histopathological prognostic parameters of the patients.
Although the SATB2 expression rate detected in mixed carcinomas among histological types was significantly higher than endometrioid and serous carcinomas, no significant relationship was found between all three markers and histological grade, myometrium invasion depth, cervical involvement, perineural invasion, lymphovascular invasion, lymph node metastasis and adnexal involvement. suggested that the markers cannot be used as prognostic markers in endometrial carcinomas. It was concluded that in order to elucidate the prognostic determinant role of SATB1, SATB2 and GATA-3 in endometrial carcinomas, studies in large series, including molecular classification, which has an important role in prognosis, and survival analysis are needed.