Izgaralı zemin sistemi ve yavaş gelişen etlik piliç genotiplerinin büyüme performansı, hayvan refahı ve davranışları, ayak sağlığı ve üretim ekonomisi üzerine etkileri
Effects of slatted floor and slow growing broilers on growth performance, animal welfare and behaviour, foot health and production economics
Yazar: ENVER ÇAVUŞOĞLU
Danışman: PROF. DR. METİN PETEK
Uludağ Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Besi performansı = Fattening performance ; Etlik piliç = Broiler chickens ; Etlik piliç performansı = Broiler performance ; Genotip = Genotype ; Izgara yapı = Grid structure ; Tavukçuluk = Chicken farming ; Tavukçuluk işletmeleri = Poultry enterprises ; Zemin = Soil

Özet:
Bu çalışma, etlik piliçlerde genotip ve zemin tipinin büyüme performansı, hayvan refahı ve davranışları ile ayak sağlığı ve üretim ekonomisi üzerine etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada; yavaş gelişen Hubbard JA57 genotipi ve hızlı gelişen Ross 308 genotipi ile ızgaralı ve geleneksel derin altlık zemin sistemi olmak üzere  dört ana grup yer almış (2x2) ve her ana grup 5 tekrarlı gruptan oluşmuştur. Her tekrarlı grupta 10 adet erkek civciv olmak üzere çalışmada toplamda 200 adet günlük civciv kullanılmıştır. Büyütme dönemi süresince (8 hafta) gruplarda haftalık tartımlar ile canlı ağırlık izlenmiş, yem tüketimi ve ölenler kaydedilmiştir. Gruplarda 6., 7., 8. haftalarda hayvan refahı, 4. haftadan itibaren hayvan darvanışları izlenmiş, her ana gruptan 10 adet, toplamda 40 adet hayvan kesilerek ayak sağlığı yönünden histopatolojik incelemeler yapılmıştır. Ekonomik verimliliği belirlemek için, gruplarda değişken giderler ve toplam içindeki payları belirlenmiş, brüt kar ve karlılık oranı hesaplanmıştır.
Çalışmada beklenildiği gibi hızlı gelişen genotiplerin büyüme performansı yavaş gelişenlere göre daha yüksek bulunmuş, zemin tipinin büyüme performansı üzerine etkisi ise önemsiz bulunmuştur. Hayvan refahı düzeyi hızlı gelişenlerde ve derin altlık sistemde daha kötü bulunmuştur. Yavaş gelişen genotiplerin daha uzun süreli ayakta durduğu, zemin sisteminin hayvan davranışları üzerinde önemli bir etkisi olmadığı gözlenmiştir. Derin altlık üzerinde yetiştirilen piliçlerde daha fazla ayak tabanı ve diz eklemi lezyonları görüldüğü, sekizinci hafta sonunda plastik ızgara zemininde artritis görülme oranının arttığı gözlenmiştir. Hızlı gelişenlere göre yavaş gelişenlerin ekonomik verimliliği daha yüksek bulunmuştur.
Sonuç olarak; bu çalışmada hızlı gelişen genotiplerin büyüme performansı daha yüksek bulunsa da deneme sonu itibari ile ekonomik verimlilikleri yavaş gelişenlere göre daha düşük bulunmuştur. İdeal kesim yaşı ve ağırlığında ızgaralı zemin sisteminde yetiştirilen  hayvanlarda hayvan refahı ile ilgili parametreler daha iyi olsa da ilerleyen kesim yaşı ve ağırlığında özellikle hızlı gelişen genotiplerde ayak ve karkas problemleri yakından izlenmelidir.

Abstract:
The aim of this study was to evaluate the effects of genotype and floor housing type on broiler growth performance, animal welfare and behaviour, foot health and production economics. In the study, slow growing (Hubbard JA57) and fast growing (Ross 308) broilers with slatted floor and deep litter were used, so there were four main groups (2x2) and each main group was consisted of 5 replicates. Each replicates was consisted of 10 male chicks so 200 birds were used in total. The experimet was lasted for 8 weeks. live weight gain, feed consumption and death birds were recorded throughout the experiment. Behavioural reacording was started on week 4 and lasted until the end of experiment. The welfare parameters were recorded on week 6, 7 and 8; 10 chicks from each group were slaughtered and sent to laboratory of pathology for histopathological exemination. Variable costs of each group and its percentages within total costs were calculated, gross profit and profitability were calculated in order to analyse economic performance.
As expected, growth performance of fast growing broiler was found to be better that slower growings and the effect of floor type on growth performance was found to be insignificant. Welfare paarmeters were found to be poorer in fast growing broilers and in deep litter system. Standing behaviour of the birds was more frequent in slow growing broilers and floor type had no effect on the behaviour. According to histopathological findings, foot pad and hock joint dermatitis were found to be frequent in deep litter group, however, artritis rate were higher in slatted floor group at the end of the experiment. In general, slow growing genoypes were found to be better in terms of economic benefit.
As a result of this study, eventhough fast growing broilers had a better production performance, slower growing broilers had a better economic performance at the end of the experiment. The welfare of the birds raised in slatted floor was better in in ideal slaughter age and slaughter weight though some foot health and carcass problems may occur in older ages especially in fast growing broilers.