Sünnete lafzî/şeklî yaklaşım iddiaları bağlamında Ebû Hüreyre'nin sünnet anlayışı
Abu Hurairah's sunnah understanding in the context of claims of his formally/literally approaching to sunnah
Yazar: RIDVAN YARBA
Danışman: PROF. DR. BEKİR TATLI
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: Din = Religion
Dizin: Ebu Hureyre = Abu Hureyra ; Sünnet = Sunna ; İslam Hukuku = Islamic Law ; İslamiyet = Islam

Özet:
Çalışmamız sünnete şeklî/lafzî (zâhirî) yaklaşım sergilediği iddia edilen Ebû Hüreyre'nin, bu iddialar bağlamında sünnet anlayışını tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda çalışmamızı üç bölüm halinde ele almayı uygun gördük.
Çalışmanın birinci bölümünde sünnet anlayışı hakkında fikir vereceği düşüncesiyle Ebû Hüreyre'nin hayatı ve kişiliği üzerinde durulmuştur. Neticede hakkında çokça ihtilaf edilen ismiyle değil künyesiyle meşhur olduğu, daha Yemen'deyken müslüman olmakla birlikte ancak 7/628 senesinde Medine'ye hicret ettiği ve  Rasûlullah (s.a.) dönemi de dâhil olmak üzere Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer Bahreyn'de; Muâviye döneminde de Medine'de çeşitli idarî görevler üstlendiği sonucuna varılmıştır.
	İkinci bölümde ise, Ebû Hüreyre'nin hadisçilik ve fakihlik yönü üzerinde durulmuştur. Neticede onun fakihlik yönünden ziyade hadisçilik yönünün ağır bastığı ve tespit edilen fetvalarının da bu durumu teyit ettiği sonucuna varılmıştır. 
Üçüncü bölümde sahâbe döneminden günümüze kadarki süreçte kendisine yöneltilen tenkitlere yer verilmiş ve bunların gerekçeleri ele alınmaya gayret edilmiştir. Neticede sahâbe ve Hanefî âlimlerin yaptığı tenkitlerin sünneti doğru anlamaya yönelik yapılmışken diğer grupların bunu önyargılarla yaptığı ve sahâbe tarafından tenkit edilen rivayetlerinin tüm rivayetlerine oranla yok denecek kadar az olduğu görülmüştür. 
Sonuç itibariyle Ebû Hüreyre'nin fakih olmadığı başka bir deyişle sünnete şeklî/lafzî (zâhirî) yaklaştığı şeklindeki iddiaların haklı olduğu ve ömrünü hadis rivayetine adamış olmasının da bunu teyit ettiği kanaatine varılmıştır.

Abstract:
The aim of this study to determine the understanding of sunnah of Abu Hurairah who alleged to exhibit a sunnah formally/literally approach in the context of these allegations. For this purpose, we deemed appropriate to consider our work in three parts.
In the first part of the work, the life and personality of Abu Hurairah was emphasized, thinking that it would give an idea about the concept of sunnah of him. Eventually it is concluded that he was known by his kunya not by his name, he became a muslim in Yemen but migrated to Medina in 7/628, and he were undertaken various administrative duties, including the period of Prophet Muhammad (pbuh), in Bahrain in the period of Abu Bakr and Umar, in Madinah in the period of Muawiyah.
In the second episode, it is focused on Abu Hurairah's muhaddith and faqih qualification. As a result, it is inferred that his muhaddith qualification outweigh rather than his faqih qualification, and the fatwas ascertained confirm this situation.
In the third chapter, it is given place the critics directed to him in the process from sahabah period to today. In the end, it is seen that while the critics of the Sahaba and Hanafi scholars were directed toward the correct understanding of sunnah, other groups were biased about their ciritics, and the narrations criticized by the sahabah were too few to be compared to all his narrations.
It is reached the conclusion that he is not a faqih, in other words, the allegations are right that he approaches to sunnah formally/literally, and the fact that his life is dedicated to the narration of hadith confirms this situation.