Acil servisten yoğun bakım ünitesine yatışı yapılan travma olgularında skorlama sistemleri ile mortalite ve prognozun değerlendirilmesi
Evaluati̇on of mortali̇ty and prognosi̇s wi̇th scori̇ng systems i̇n trauma pati̇ents hospi̇tali̇zed from the emergency department to the i̇ntensi̇ve care uni̇t
Yazar: HASAN BURAK KAYA
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM ÇALTEKİN
Bozok Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Mortalite = Mortality ; Prognoz = Prognosis ; Yaralanma ağırlık puanı = Injury severity score ; Yaralar ve yaralanmalar = Wounds and injuries ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: 
Bu çalışmanın birincil amacı, acil servisten yoğun bakım ünitesine yatırılan travma olgularında mevcut skorlama sistemleri ile mortalite ve prognoz arasında bir ilişki olup olmadığını araştırmaktır. Çalışmanın ikincil amacı, mortalite tahmini açısından kullanımı kolay ve daha güçlü bir model oluşturmak için bu skorlama sistemlerini bazı kan parametreleriyle birleştirmektir.

Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Yozgat Bozok Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisi'nde 01.06.2018-31.12.2020 tarihleri arasında retrospektif olarak gerçekleştirildi. Acil servise başvurduktan sonra takip ve tedavi için yoğun bakım ünitesine transfer edilen 357 travma hastasını kapsamaktadır. Ancak bu hastalardan tüm verilerine eksiksiz ulaşılan ve çalışmamıza konu olan tüm skorlamaların hesaplanabildiği 234 hasta çalışmaya dahil edildi. Elde edilen demografik, klinik, fizyolojik ve anatomik veriler skor hesaplamaları için kullanıldı. Skorlama sistemleri (kan parametreleri ile kombinasyonlar dahil) ile 30 günlük mortalite arasındaki ilişkiler analiz edildi.

Bulgular: Çalışmada toplamda 234 hasta değerlendirildi. Bu hastaların %59,4'ü erkek, % 40.6'sı kadındır. Mortalite oranı %17,9 bulundu. Skorlama sistemleri, eksitus ve yaşayan hasta arasında ayrım yapabilme kabiliyetlerine göre incelendiğinde; SI ve RSI skorlarının istatistiksel olarak anlamı olmadığını (p>0.05), değerlendirilen diğer skorların istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edildi (p<0.05). Skorlar arasında ROC eğrisi analizi yapıldığında mortalite tahmininde en başarılı SAPS II ve APACHE II olduğu görülmüştür [sırasıyla, GA:%95, EAA:0.920 (0.879-0.960) ve GA:%95, EAA:0.906 (0.854-0.958)]. Ek olarak, KTS, qSOFA ve CRAMS'in laktatla kombine versiyonlarının mortalite tahmin performansları, orijinal versiyonlardan daha başarılıydı [sırasıyla; GA: %95, AUC:0.872 (81.7-92.6, p<0.001); GA:95%, AUC:0.763 (69.2-83.5, p<0.001) ve GA:95%, AUC:0.834 (76.2-90.6, p<0.001)].

Sonuç: Yaygın olarak kullanılan birçok travma skorlama sistemi ve bunların albümin ve laktat ile kombine versiyonlarının (CRAMS-L, CRAMS-A, KTS-L, KTS-A, qSOFA-L, qSOFA-A) mortaliteyi öngörmedeki performansı değerlendirildi. Bazı kan parametreleriyle (özellikle laktat) kombine edilen skorlar, orijinal versiyonlardan daha iyi performans gösterdi. Mevcut skorlama sistemlerinin laboratuvar parametreleriyle kombinasyonu, travma hastalarının takipleri sırasında prognostik değerlendirme, özellikle mortalite tahmini için umut verici bir alternatif olabilir.

Anahtar Kelimeler: Acil servis, mortalite, skorlama sistemleri, travma

Abstract:
Objective: The primary aim of this study was to investigate whether there is a correlation
between current scoring systems and mortality and prognosis in trauma cases hospitalized from
the emergency department to the intensive care unit. The secondary aim of the study was to
combine these scoring systems with some blood parameters to build an easy-to-use and more
robust model in terms of mortality prediction.

Materials and Methods: This study was conducted retrospectively between 01.06.2018 and
31.12.2020 in the Emergency Department of the Faculty Hospital of Yozgat Bozok University.
It included 357 trauma patients transferred to the intensive care unit for follow-up and treatment
following the emergency department admission. However, 234 patients from these patients,
whose full data were accessed and all scores that were the subject of our study could be
calculated, were included in the study. The obtained demographic, clinical, physiological, and
anatomical data were used for the score calculations. The relationships with the scoring systems
(including combinations with blood parameters) and 30-day mortality were analyzed.

Results: A total of 234 patients were evaluated in the study. Of these patients, 59.4% were men,
and 40.6% were women. The mortality rate was detected as 17.9%. When the scoring systems
were examined according to their ability to distinguish between the deceased and the living
patient, it was determined that SI and RSI scores were not statistically significant (p>0.05). In
contrast, other evaluated scores were statistically significant (p<0.05). ROC analysis showed
that SAPS II and APACHE II were the most successful scoring systems in predicting mortality
[CI:%95, AUC:0.920 (0.879-0.960) and CI:%95, AUC:0.906 (0.854-0.958), respectively]. In
addition, the mortality prediction performances of combined versions of KTS, qSOFA, and
CRAMS with lactate were more successful than the original versions [CI: 95%, AUC:0.872
(81.7-92.6, p<0.001); CI:95%, AUC:0.763 (69.2-83.5, p<0.001) and CI:95%, AUC:0.834
(76.2-90.6, p<0.001), respectively)].

Conclusion: The performance of widely used many trauma scoring systems and their combined
versions (CRAMS-L, CRAMS-A, KTS-L, KTS-A, qSOFA-L, qSOFA-A), including albumin
and lactate, in predicting mortality were evaluated in the study. The scores combined with some blood parameters (especially lactate) outperformed the original versions. The combination of
current scoring systems with laboratory parameters may be a promising alternative for
prognostic evaluation, especially the mortality prediction, of trauma patients during their
follow-up.

Keywords: emergency department, mortality, scoring systems, trauma