Lise seçimine ilişkin akılcı olmayan inançlar ölçeği'nin geliştirilmesi
Development of the irrational beliefs scale for high school choice
Yazar: HAVVA ÖZGE KAYNAK YEŞİLTEPE
Danışman: PROF. DR. ZEYNEP HAMAMCI
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akılcı olmayan inançlar = Irrational beliefs ; Geçerlik = Validity ; Güvenilirlik = Reliability ; Liseler = High schools ; Okul seçimi = School choice ; Ölçek geliştirme = Scale development ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırmada, ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin lise seçimine ilişkin akılcı olmayan inançlarını ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu oluşturan 8. sınıfa devam eden416 ortaokul öğrencisine 31 maddelik deneme formu uygulanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek amacıyla yapılan açımlayıcı faktör analizleri sonucunda 21 maddelik dört faktörden oluşan bir ölçek elde edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizleri sonucunda dört faktörden oluşan yapı doğrulanmıştır.Ölçeğin alt ölçekleri; Seçim Yapamama, Hatasız Seçim, Saygınlık ve Kendine Güven olarak isimlendirilmiştir. Ayırt ediciliğe ilişkin çalışmalarda, ölçek maddelerinin tüm alt boyutlarında lise seçimine ilişkin akılcı olmayan inançları yüksek olan öğrencilerden düşük olanları ayırt edebildiği bulunmuştur. Ayrıca ölçeğin, Ergenler İçin Mantıkdışı İnançlar Ölçeği (EMİÖ) ile arasındaki korelasyon incelenmiştir. Buna göre EMİÖ' nün; Seçim Yapamama alt boyutu ile .26, Hatasız Seçim alt boyutu ile .35, Saygınlık alt boyutu ile .43 ilişkisi olduğu ve Kendine Güven alt boyutuyla ilişkisi olmadığı tespit edilmiştir. Ölçeğin güvenirlik çalışması kapsamında, ölçeğin geneli için test-tekrar test güvenirlik katsayısı. 91 ve Cronbach alfa katsayısı. 80 olarak bulunmuştur. Elde edilen bulgular, Lise Seçimine İlişkin Akılcı Olmayan İnançlar Ölçeği' nin ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin lise seçimine yönelik akılcı olmayan inançlarını ölçmede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Akılcı Olmayan İnançlar, Lise Seçimi, Geçerlik ve Güvenirlik

Abstract:
In this study, it is aimed to develop a valid and reliable measurement tool that measures the irrational beliefs of middle school 8th grade students about the choice of high school. An 31 itemed test form was applied to 416 secondary school students attending 8th grade who are the study group of this research. As a result of exploratory factor analyses in order to determine the structure validity of the scale, a scale consisting of four factors with 21 items was obtained. As a result of confirmatory factor analyses, the structure consisting of four factors was confirmed. The subscales of the scalewere named as Inability to Choose, Error-Free Choice, Prestige and Self-Confidence. In studies on discrimination, it was found that in all sub-dimensions of scale items could distinguish the students who have high irrational beliefs about choosing high schools with low ones. Also, the correlation between the scale and the Irrational Beliefs Scale for Adolescents was examined. According to this; it's found that Irrational Beliefs Scale for Adolescents has a relationwith Inability to Choose sub-dimension .26, Error-Free Choice sub-dimension .35, Prestige sub-dimension .43 and no relation with Self-Confidence sub-dimension. Within the scope of the reliability study of the scale, the test-retest reliability coefficient obtained .91 for the overall scale and Cronbach alpha reliability coefficient was found .80. The correlation between the scale developed and the Irrational Beliefs Scale for Adolescents was investigated. The findings show that the Scale of Irrational Beliefs on the Selection of High School is a valid and reliable measurement tool for measuring the irrational beliefs of middle school 8th grade students for the choice of high school.

Keywords: Irrational Beliefs, High School Choice, Validity and Reliability