Dengeli performans ölçüm sistemine dayalı stratejik bütçeleme süreci ve bir uygulama modeli
Strategic budgeting process based on the balanced scorecard system and an application model
Yazar: RİFAT YILMAZ
Danışman: Y.DOÇ.DR. ORHAN ELMACI
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
DENGEL PERFORMANS ÖLÇÜM S STEM NE DAYALI STRATEJ KBÜTÇELEME SÜREC VE B R UYGULAMA MODELRifat YILMAZÖZETGeleneksel bütçeleme yaklaşımını uygulayan işletmelerde bütçeler; stratejininuzun dönem uygulanmasına açık olarak ilişkilendirilmemişlerdir. Bunun sonucu olarak en altdüzeylerde çalışanlar, çalışmalarının işletme stratejisini nasıl etkileyeceğinibilememektedirler. Başka bir ifade ile bu kişilerin amaçları işletme stratejisi ileilişkilendirilmemiştir.Bütçeleme sürecini strateji ile ilişkilendirmeyi sağlayan yaklaşım, ?stratejikbütçeleme? yaklaşımıdır. Stratejik bütçeleme, sınırlı fonların öncelikli faaliyetlere tahsisedilme sürecidir. Stratejik fonlar, stratejik faaliyet programlarının uygulanması için gerekliharcama kalemleridir. Ancak bu harcamaların faydası şu andaki bütçe periyodunun ötesindeuzun dönemde meydana gelir. Bir işletmenin stratejik bütçesi iş stratejisinde esaslı birdeğişiklik uygulamak için gerekli kaynakları tahsis eder ve genellikle spesifik proje veprogramlarla belirlenir. Stratejik bütçeleme basit bir süreç değildir. Çünkü fonların en iyinerede kullanılacağına dair tartışmalar vardır. Fakat stratejik plan daima rehber güçtür.Bütçeleme ile stratejik bütçeleme arasındaki bağlantıyı en iyi şekilde sağlayanyaklaşım, Dengeli Performans Ölçüm Sistemi'dir. Dengeli Performans Ölçüm Sistemi;işletmelerin gerçekleştirmiş oldukları geçmiş verilere dayanan, finansal sonuçların yanındageleceğe yönelik olarak müşterilerin ve hissedarların beklentileri çerçevesinde işletme içifaaliyetlerin geliştirilmesi ve mükemmelleştirilmesi; değişime ayak uydurabilmek amacıylainsan, sistem, işletme içi yöntemler çerçevesinde öğrenme ve gelişme gibi fiziksel olmayanboyutlarını (değerleri) da esas alan; belirli göstergelerle bu boyutları ölçen; hem boyutlararasında hem de geçmişe yönelik ölçülerle geleceğe yönelik ölçüler arasında dengenin veentegrasyonun sağlanması için stratejik geri bildirim sağlayan; ölçümü stratejiye bağlayan vestratejiyi uygulanır kılmayı amaçlayan; dinamik bir performans ölçüm sistemi, bir stratejikyönetim sistemi ve bir iletişim aracıdır.Dengeli Performans Ölçüm Sistemine Dayalı Stratejik Bütçeleme Süreci;işletmelere stratejileri ile bütçelerini ilişkilendirme imkanı sunmaktadır. Bu çalışmadaDengeli Performans Ölçüm Sistemine Dayalı Stratejik Bütçeleme Modeli geliştirilmiş veMarshall Boya ve Vernik Sanayi A.Ş. de uygulaması yapılmıştır.

Abstract:
STRATEG C BUDGET NG PROCESSBASED ON THE BALANCED SCORECARD SYSTEM AND AN APPL CAT ONMODELRifat YILMAZABSTRACTBudgets, as financial representations of operational details of the company?s costsand revenues, are not explicitly linked to the long-term implementation of strategy As aconsequence, people at lower levels don?t know how their work fits in with achievingcorporate strategy. Nor are their goals linked to achieving strategy The approach that relatesbudgeting process with strategy is termed ?strategic budgeting?. Strategic budgeting is theprocess of allocating scarce funds to high-priority activities. Strategic funds are theexpenditure items used to finance the implementation of strategic activity programs.However, the benefits of these expenditures are realized in the long-run, beyond the currentbudgeting period. The strategic budget of a company allocates the necessary funds toundertake fundamental changes in its existing business strategies and is often defined withspecific projects and programs. Strategic budgeting is not a simple process. There arecontroversies as to the best utilization of funds. Nevertheless, the strategic plan is always theguiding force.The approach that best establishes the link between budgeting and strategicbudgeting is the Balanced Scorecard. Balanced Scorecard is a dynamic performancemeasurement system, a strategic management system and a communication tool that is builton past performance data and aims to improve and bring to perfection the company?sactivities in line with the expectations of customers and shareholders. In order to keep in pacewith constant change, this system takes into account intangible perspectives(value) such aslearning and growt within the context of human element, system and company- internalbusiness procedures; measures these perspectives using certain indicators, provides strategicfeedback to ensure a balance and integration between both the perspectives and the metrics ofthe past and the future; establishes a link between the measurements and the strategy and aimsto make the strategy applicableThe Strategic Budgeting Process Based on the Balanced Scorecard; enablescompanies to establish a link between their strategies and budgets. In this study, a StrategicBudgeting Model Based on the Balanced Scorecard has been developed and put into practicein Marshall Boya and Vernik Industries Inc.