Eğitim fakültesi öğrencilerinin matematik okuryazarlığı özyeterlik inançları ile eleştirel düşünme eğilimleri
Faculty of education students mathemati̇c li̇teracy self effi̇cacy beli̇efs and cri̇ti̇cal thi̇nki̇ng di̇sposi̇ti̇ons
Yazar: CANAN KIRMALI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CANAN KOÇ
Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Eleştirel kuram = Critical theory ; Eğitim fakülteleri = Education faculties ; Matematik = Mathematics ; Matematik okuryazarlığı = Mathematical literacy ; Yeterlilik = Sufficiency ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, eğitim fakültesi öğrencilerinin matematik okuryazarlığı öz yeterlik inançları ile eleştirel düşünme eğilimlerinin cinsiyet, sınıf düzeyi, mezun olunan lise türü ve devam ettikleri program açısından incelenmesi, matematik okuryazarlığı öz yeterlik inançlarının eleştirel düşünme eğilimlerini anlamlı düzeyde yordayıpyordamadığının saptanmasıdır.
Betimsel tarama modelinin kullanıldığı araştırmanın örneklemi, 2014-2015 akademik yılı bahar döneminde, Antalya ilinde Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesinde öğrenim görmekte olan toplam 495 öğrenciden oluşmaktadır. Örneklemin oluşturulmasında basit seçkisiz örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın verileri, Özgen ve Bindak (2008) tarafından geliştirilen Matematik Okuryazarlığı Öz Yeterlik Ölçeği veFacione, Facione ve Giancarlo (1998) tarafından geliştirilen ve Kökdemir (2003) tarafından Türkçe'ye uyarlanan Kaliforniya Eleştirel Düşünme Eğilimi Ölçeği (CCTDI-R) ile toplanmıştır.
Verilerin normalliği gruplarda yeterli büyüklük olduğu için Shapiro-Wilk ve varyansların homojenliği Levene F testi ile tespit edilmiştir. Analizlerde betimsel istatistik işlemlerinin yanı sıra; iki bağımsız grup ortalaması arası farkı t testi, ikiden fazla bağımsız grubun ortalamalarının karşılaştırılmasını tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve farklılıkların hangi alt gruplardan kaynaklandığını belirlemede ise post hoc testlerden ScheffeTesti kullanılmıştır. Verilerin analizinde ise SPSS-15 istatistik paket programı kullanılmıştır.
Araştırmada ulaşılan bulgulara göre, eğitim fakültesi öğrencilerinin matematik okuryazarlığı öz yeterlik inançları ölçeğinden aldıkları puanlar cinsiyet, öğrenim gördükleri sınıf, mezun oldukları lise değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermezken, devam edilen programlar açısından anlamlı bir farklılık bulunmuştur. Öğrencilerin eleştirel düşünme eğilimlerinde sınıf değişkeni açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmazken, cinsiyete, mezun oldukları liseye ve devam edilen programlara göre anlamlı farklılık bulunmuştur. Öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı öz yeterlik inançları eleştirel düşünme eğilimlerini anlamlı düzeyde yordamaktadır. Öğretmen adaylarının matematik okuryazarlığı öz yeterlik inançları ile eleştirel düşünme eğilimleri arasında pozitif yönlü düşük düzeyde bir ilişkinin olduğu saptanmıştır.


Anahtar Sözcükler: Matematik Okuryazarlığı Öz yeterlik Ġnançları, EleĢtirel DüĢünme Eğilimi.

Abstract:
The objective of this research is to examine the mathematical literacy self-efficacy beliefs and the critical thinking disposition of the students of the faculty of education in terms of gender, class level, the type of high school graduated and the program they attend to and to determine whether their mathematical literacy self-efficacy beliefs can predict the critical thinking disposition at a meaningful level.
The sampling of the research in which the descriptive survey model was used composed of 495 students in total who are studying at the Faculty of Education of Akdeniz University in Antalya in the spring term of the 2014-2015 academic year. Simple random sampling method was used in the formation of the sampling. The data for the research were collected through the Mathematical Literacy Self-efficacy Scale developed by Özgen and Bindak (2008) and the California Critical Thinking Disposition Inventory Scale (CCTDI-R) developed by Facione, Facione and Giancarlo (1998) and adapted to Turkish by Kökdemir (2003).
Since the groups were large enough, the normality of the data was determined by Shapiro-Wilk and the homogeneity of the variances were determined by the Levene F test. Besides descriptive statistical operations in the analyses, the t test was used in the determination of the difference between the averages of the two independent groups and one-way analysis of variance (ANOVA) was used in the comparison of the averages of more than two independent groups and the Scheffe Test of the post hoc tests was used in the determination of the sub-groups leading to the differences. SPSS-15 statistical package program was used in the analysis of the data.
According to the findings reached in the research, while the scores of the faculty of education students from the mathematical literacy self-efficacy beliefs scale do not show a statistically significant difference in terms of such variables as gender, the class they are studying and the high school they are graduated from, a meaningful difference was determined in terms of the programs they are attending to. While a statistically significant difference was determined in terms of the classroom variable in the critical thinking disposition of the students, a meaningful difference was determined in terms of gender, the high school they have graduated from and the program they are attending. The mathematical literacy self-efficacy beliefs of the teacher candidates predicts their critical thinking disposition at a meaningful level. It was determined that there is a low-level relationship in the positive direction between the mathematical literacy self-efficacy beliefs and the critical thinking dispositions of the teacher candidates.




Key Words: Math Literacy Self Sufficient Beliefs, Critical Thinking Dispositions