Türkiye'de Avrupa Birliği'ne üyelik sürecinde kamu veteriner hizmetlerinde yeniden yapılanmanın etkinliği üzerine bir araştırma
Research on the effectiveness of the reconstruction in public veterinary services during turkey?s EU accession process
Yazar: NESRİN ALPASLAN
Danışman: PROF. DR. ENGİN SAKARYA
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hayvan Sağlığı Ekonomisi ve İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Hizmet = Service ; Ortak tarım politikası = Common agricultural policy ; Veterinerlik = Veterinary ; Yeniden yapılanma = Restructuring ; Örgütlenme = Organization

Özet:
Bu araştırmanın amacı, veteriner hizmetlerinin cumhuriyetin kuruluşundan günümüze kadar kamudaki örgütsel değişimi incelenerek, AB'ne tam üyelikte (müzakere sürecinde) ön koşul olarak getirilen kamu örgüt yapısında yeniden yapılanmaya dönük çalışmalara ve hizmet etkinliğinin sağlanmasında etkin bir kamu örgüt yapısının oluşturulmasına yönelik öneriler sunmaktır.Araştırmanın gerecini, kamuda çalışan veteriner hekimler, sektör uzmanları, sanayiciler ve üreticiler ile yapılan anket çalışmasında, kamuda çalışan veteriner hekimlerden 48 kişi, sektör uzmanlarından 50 kişi, sanayicilerden 30 kişi ve üreticilerden 77 kişi üzerinde uygulanan anket verileri oluşturmuştur. Anketlerden elde edilen verilerin bilgisayar ortamında değerlendirilmesinde ve yapılan hesaplamalarda Microsoft Excel ve SPSS for Windows 11.5 programlarından faydalanılmıştır.Araştırma sonucunda; ankete katılan kamu çalışan veteriner hekimler; 1984 öncesine göre TKB'nın hayvan hastalıkları ile mücadele konusunda ve bürokrasideki etkinliğini sırasıyla %73,9 ve ise %82,2 oranında daha başarısız bulmuşlardır. Diğer taraftan personel politikasına ilişkin yanıtlarda; veteriner hekimlerin %64,6-89,6 oranındaki önemli bir bölümünün 1984 sonrası dönemde TKB'nın veteriner hekim özlük hakları, yasal yetki ve sorumlulukları, fiziksel ve teknik olanaklar ile hizmet içi eğitim ile ilgili personel politikalarını daha başarısız bulmuşlardır.Çalışmada anket uygulanan uzman veteriner hekimlerin; %90'ının Türkiye'nin AB müktesebatına uyum sürecinde kamuda yapılan veteriner hekimlik hizmetlerinin yeniden yapılandırma çalışmalarını yetersiz bulduğu, yine ankete katılan uzmanların %88 oranında 1984 sonrası dönemde TKB'nın uzmanlık eğitimi ve uzman yetiştirme ile ilgili etkinliğini uzmanlık eğitiminin aynı dönemde 2547 sayılı yasa gereğince kaldırılması nedeniyle daha başarısız buldukları tespit edilmiştir.Ayrıca ankete katılan sanayiciler; Türkiye'nin AB, OTP'na uyumla ilgili adaylığın getirdiği yükümlülükler çerçevesinde, hayvansal ürünlerde gıda güvenliği ve hijyeni konusunda özel sektörün yaptığı çalışmaları %56,7 oranında yeterli bulurken, kamu sektörünün yaptığı çalışmaları ise %36,7 oranında yeterli bulmuşlardır. Sanayicilerin, %70'i hayvancılık sektörünün AB ile bu yapı ile rekabet şansının bulunmadığını bildirmiştir.Araştırmada, hayvansal üretimin artırılması hususunda üreticiler sırasıyla; düşük ve uzun vadeli kredi, yem, hayvan ıslahı, hayvan sağlığı koruma ve mücadelede gerekli devlet desteklerini talep etmiştir. Üreticilerin %76,6'sına göre EBK'nun kısmen, SEK ve YEM Sanayi AŞ'nin tamamen özelleştirilmesi hayvancılığı olumsuz yönde etkilemiştir.Tarım ve hayvancılıkta, özelikle de hayvancılıkta sağlığı üretimden, üretimi ise sağlıktan ayrı düşünmek mümkün değildir. Türkiye'nin Ortadoğu'da yer alması, salgın hayvan hastalıkları yönünden riskli ülkelerle komşu olması, aynı zamanda oldukça sık yaşanan hayvan hareketleri nedeniyle merkezi veteriner hizmetleri veya veteriner işleri müdürlüğüne bağlı taşra teşkilatının oluşturulması Türkiye'nin özel konumundan kaynaklanan ayrı bir zorunluluktur.Anahtar Kelimeler: Örgütlenme, Reorganizasyon, Hizmet Etkinliği, Veteriner Mevzuatı, Ortak Tarım Politikası

Abstract:
The purpose of this research is to submit proposals for an effective structure of public organization in provision of service effectiveness and towards reconstruction in structure of public organization, which is referred as a precondition in full membership (during negotiation) to the EU, by examining organization change of veterinary services in public since the establishment of the Republic.The material of the research has comprised veterinary surgeons employed in public, sectors experts, industrialists and producers, of whom survey is conducted, 48 persons from veterinary surgeons employed in public, 50 persons from sectors experts, 30 persons from industrialists and 77 persons from producers, the data of the survey. During the assessment of data provided by the surveys, in computer environment and the calculations made, Microsoft Excel and SPSS for Windows 11.5 programs have been benefited.In conclusion of the research, veterinary surgeons employed in public, participated to the survey, have found that the struggle of Ministry of Agriculture and Village Affairs in animal diseases and its effectiveness in bureaucracy more unsuccessful when compared before 1984, respectively 73,9 and 82,2. On the other hand, in the responses concerning personnel policy considerable number of veterinary surgeons found that Ministry of Agriculture and Village Affairs was more unsuccessful post-1984 period as 64,6 %-89,6% about the personnel policies in the issues of personal rights, legal power and responsibilities of veterinary surgeons, physical and technical possibilities, in-service training.It is being determined in the survey that the 90% of expert veterinary surgeons, of whom conducted survey, found veterinary surgeon services in public insufficient in harmonization period of Turkey for EU Acquis Communutaire and 88 % of the experts, who participated to the survey, found that Ministry of Agriculture and Village Affairs was more unsuccessful about its effectiveness on expertise training and expert teaching in post 1984 period due to abolition of expertise training in accordance with the law numbered 2547 in the same period.Besides, industrialists participated to the survey, found that initiatives of private sector sufficient as 56,7 % concerning food safety and hygiene in animal products within the framework of obligations for harmonization of Turkey to EU and Common Agricultural Policy and they found the initiatives of public sector sufficient as 36,7 %. 70 % of the industrialists informed that as long as the current structure of livestock is kept on, it will not have the chance of competition with the EU.In the research, producers asked respectively, low and long term credit, feed, animal breeding, protection of animal health, and the required state support for increasing livestock production. According to 76,6 % of the producers, partial privatization of Meat and Fish Institution (EBK) and Milk Industry Institution (SEK) and YEM Sanayi A.Ş. were negatively effected the livestock sector.,It is impossible to separate health from production and production from health in agriculture and livestock, particularly in livestock. Formation of country organization affiliated to central veterinary services or veterinary affairs directorate due to location of Turkey in Middleast, its neighborhood to risky countries in terms of animal diseases, and also so often movement of live animals, is a separate necessity emanating from private position of Turkey.Key Words: Organization, Reconstruction, Service Effectiveness, Veterinary Legislation, Common Agricultural Policy