Türkiye'de kadının süs ve ziynet eşyaları üzerine sosyolojik bir araştırma
A sociological research on women's ornaments and trappings in Turkey
Yazar: ZEHRA KUYUMCU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA NUR ŞENGÜL
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
İçinde yaşamış olduğumuz gösteri ve tüketim toplumunda kişiye haz ve zevk verecek malların tüketilmesi, bunların gösteri ve statü sembolüne dönüşmesi kaçınılmaz bir durumdur. Bu tüketim ve gösteriye dönüşen mallar arasında ise süs ve ziynet eşyaları gelmektedir. Özellikle altın, pırlanta, mücevher gibi kıymetli eşyaların tüketilmesi ve günlük yaşamda çeşitli amaçlar için kullanılması toplum içerisinde sık rastlanılan bir durumdur. Bu kıymetli takıların kullanım amacı ise toplumdan topluma bölgeden gölgeye bireyden bireye göre farklılık göstermektedir. Bu doğrultuda bu çalışmada bir ziynet eşyası olan altının toplum ve birey tarafından kabul görmesinin nedenleri, cinsiyete göre bireylerin altına yönelmesinin nedenleri, süslenmenin kadın üzerindeki etkileri, erkeklerin eşlerine/partnerlerine pahalı eşyalar alma sebepleri ve dinlerin takı ve altın kullanımına ilişkin bakış açıları ele alınmaktadır. Çalışmanın amacı ise bireylerin altın ve takıya olan ilgilerinin altında yatan nedenlerin neler olduğunu sosyolojik düzlemde tespit etmektedir. Bu amaçla, nitel araştırma yöntemine ait mülakat formu tekniği kullanılarak, altın kullanımının statü sembolü olduğu Doğu Anadolu'da bulunan Siirt ilinde ikamet eden ve bir kuyumcuya altın, takı ve mücevher almaya gelen 15'i kadın 15'i erkek olmak üzeri toplam 30 kişi ile derinlemesine mülakat yapılmıştır. Çalışmanın sonucunda kadınların süs ve ziynet eşyalarına olan ilgisinin nedenlerinin gösteriş, ilgi görme, süslenme, dikkat çekme, topluma ayak uydurma ve güzel gözükme faktörlerinden kaynaklandığı tespit edilmiştir. Erkeklerin ise daha çok yatırım yapma ve geleceği düşünme amacıyla altına yöneldiği dini yasak sebebi ile kullanmak ya da takmak için altın almadığı görülmüştür. Bunun yanı sıra altının günümüz toplumunda yerini ve önemini koruduğu, süs, ziynet ve gösteriş amacıyla kullanıldığı, bu tarz hediyelerin kadınlara verilen değerin bir göstergesi olduğu ve dini nikahlarda Mehir olarak kadınlar tarafından tercih edildiği sonuçlarına ulaşılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Altın Kullanımı, Mücevher, Ziynet Eşyası, Yatırım Yapma, Gösteri Toplumu.

Abstract:
In the society of show and consumption in which we live, it is inevitable to consume goods that will give pleasure and pleasure to the person and turn them into a symbol of show and status. Among these goods that turn into consumption and performance are ornaments and jewelry. Especially the consumption of precious items such as gold, diamonds, and jewelry and their use for various purposes in daily life is a common situation in society. The purpose of using these precious jewelry items varies from culture to community, region to shadow, and individual to individual. Accordingly, in this study, the reasons for the acceptance of gold as a jewelry item by society and the individual, the reasons why individuals turn to gold according to gender, the effects of adornment on women, the reasons why men buy expensive items for their wives/partners, and the perspectives of religions on the use of jewelry and gold are discussed. The study aims to determine the reasons underlying the interest of individuals in gold and jewelry on a sociological level. For this purpose, using the interview form technique of qualitative research method, in-depth interviews were conducted with a total of 30 people, 15 women and 15 men, who reside in Siirt province in Eastern Anatolia, where the use of gold is a status symbol, and who come to a jeweler to buy gold, jewelry, and jewelry. As a result of the study, it was determined that women's interest in ornaments and jewelry is due to the factors of showing off, getting attention, adorning, attracting attention, keeping up with society, and looking beautiful. Conversely, men are more inclined towards gold for the purpose of investing and thinking about the future and do not buy gold to use or wear due to religious prohibition. In addition, it has been concluded that gold maintains its place and importance in today's society; it is used for ornament, jewelry, and show; such gifts indicate the value given to women and are preferred by women as Mehir in religious marriages. 
Keywords: Gold Use, Jewellery, Jewellery, Investment, Show Society.