Bosna Savaşı sonrası geri dönüşlerde federasyon sınırının etkisi
The effect of federation boundaries on repatriations after Bosnian War
Yazar: HÜSEYİN TANSU YÜRÜR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE AYKOÇ
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Balkan Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Demografi = Demography ; Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Bosna = Bosnia ; Bosna Savaşı = Bosnia War ; Demografi = Demography ; Federasyon = Federation ; Geri dönüş = Repatriation ; Geriye göç = Remigration ; Göçler = Migrations ; Sınır = Boundary ; Sınır belirleme = Boundary determination ; İç göçler = Internal migrations

Özet:
Bosna-Hersek, tarih boyunca coğrafi konumundan dolayı birçok farklı etnik
karakterli göçün hedef toprakları olmuştur.
Bu durum, söz konusu toprakların bugün de yaşadığı en büyük sorunlarının
kaynağı olan çok milletli bir yapıya sahip olmasına neden olmuştur.1154 tarihinde
kurulan Bosna Banlığı'ndan sonra yüzyıllar boyunca Osmanlı İmparatorluğu
egemenliğinde kalan Bosna-Hersek1878 Berlin Antlaşması sonrasında Avusturya-
Macaristan İmparatorluğu'nun işgali ile bir kondominyum şeklinde idare edilmiştir.
1918 yılında Yugoslavya Krallığı olarak kurulmasından sonra 1945 yılı itibariyle
Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti hâkimiyeti altında yaşayan ülke,
Yugoslavya SFC döneminin lideri Tito'nun 1980'de ölümü ile bir dağılma süreci
yaşamıştır.
1 Mart 1992'de başlayan Bosna Savaşı, 14 Aralık 1995'e kadar sürmüş ve
savaş sırasında değişik rakamlar ortaya atılmakla birlikte kabul gören yaygın
görüşe göre toplamda 100.000-110.000 kişi; değişik kaynak verilerine göre ise 312
bin kişi hayatını kaybetmiştir. Sonuç itibariyle, savaş sonrasında 2 milyondan fazla
insanın göç ettiği ve yaşadığı yeri terk ettiği kabul edilmektedir. Göç eden
mültecilerden, yaklaşık 1 milyon kişinin savaş sonrası evlerine geri dönebilmesi
Birleşmiş Milletler'in çabalarıyla mümkün olabilmiştir. Yaşanan bu iç ve dış göç
hareketleri, ülkedeki pek çok şehrin ve kırsal yerleşmelerin demografisinde de
büyük değişimlere neden olmuştur. Bu haliyle ülke, gerek federasyon iç sınırları
gerekse komşusu olan ülkelerle sınır sorunları yaşamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Bosna-Hersek, Göç, Mülteci, Demografi, Sınır

Abstract:
It has been one of the most contested regions is Bosnia and Herzegovina
in the Balkan region. Bosnia was founded in 1154 as the Banate of Bosnia. Then,
the country was reigned by Ottomans. After Ottomans, since 1878 until 1918 the
Austro-Hungarian Empire reigned this conuntry. In the 1918, as called the
Kingdom of Yugoslavia was founded and later in the 1945 the Socialist Federal
Republic of Yugoslavia . After Tito's death, suffered the worst of the collapse of the
Yugoslav SFR. Bosnia and Herzegovina has been the scene of many migrations
throughout history.In country, 100,000-110,000 people lost their lives, according to
varying figures and also more than 2 million people had to emigrated their homes
/ homeland during the war from March 1, 1992 to December 14, 1995. But only
half of those who emigrated were able to return their home which United Nations
provided. End of the migration movements, the demographics of many settlements
in the country had changed substantially.
It has been 27 yaers since the war ended, Bosnia and Herzegovina still to bears
the scars of war in different areas. The country is still grappling with social,
economic, psychological and demographic problems and it also has border
problems with its neighboring countries.
This work contains, some problems about border-lines and migrations after the
Bosnia War. And, I have been working to examined and experienced by Bosnia
and Herzegovina and its impact on the ground. Also, I made suggestions about the
country's exit from the situation.
Key Words: Bosnia and Herzegovina, Migration, Refugee, Demographics, Border