Kadın cinayeti vakalarında mağdur suçlayıcılık
Victim blaming in the context of femicide cases
Yazar: SAMET BEDİR
Danışman: DOÇ. DR. SELİN KÜÇÜKKANCABAŞ
Trakya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Her geçen gün artan kadına yönelik şiddet etkisini her anlamda göstermekte, bir halk sağlığı sorunu haline gelmektedir. Kadına yönelik şiddetin en uç noktası olan  kadın cinayetleri de toplumsal bir sorun olarak gündemdeki yerini korumakta, toplumda derin bir etki bırakmaktadır. Bu araştırmanın konusu, ortada bir kadın cinayeti olduğu halde , bireylerin mağduru  hangi motivasyonlara dayanarak suçladıklarını tespit etmektir. Meydana gelen bir suç vakasının hemen ardında suçun sebepleri noktasında faile değil de mağdur olan özne üzerine odaklanılması ve yaptıkları ya da pasif bir biçimde yapmadıklarından dolayı itham altında olan ve suçlanan mağdura yönelik söylemler mağdur suçlayıcılığı ifade etmektedir. Bu noktada yaş, cinsiyet , eğitim düzeyi, gelir, yaşanılan coğrafya gibi birtakım veriler üzerinden toplumsal olarak neden böyle bir algının oluştuğunu anlamak ve analiz etmek temel hedeftir. Kentsel alan ve kırsal alan ayrımı ve buradaki mağduru suçlama eğilimleri önemli bir hususu oluşturmaktadır.  Bu algı oluşurken mağdur suçlayıcılığın beslendiği olgular  ve konjektür dikkate alınmış olup, kadın ve erkek olarak katılımcıların mağduru suçlama noktasında değişkenlik ve farklılık düzeyi de saptanmıştır. Mülakat yöntemi temelinde görüşmeler yapılmış, yarı yapılandırılmış görüşme tekniği uygulanmıştır. Nitel çalışmanın yanında katılımcılara toplumsal cinsiyet algı ölçeği de kullanılarak karma bir araştırma yöntemi kullanılmıştır. Cinsiyetçi tutumlar ile mağdur suçlama arasında bir korelasyon olup olmadığı da araştırmanın konularından birini oluşturmaktadır. Böylece kadın cinayeti vakalarında  mağdura yönelik algıyı anlamaya ve çözümlemeye  çalışmak temel araştırmanın özünü oluşturmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Mağdur Suçlayıcılık, Kadın Cinayetleri, Kadına Yönelik Şiddet, Toplumsal Cinsiyet

Abstract:
Violence against women, which increases day by day, shows its impact in every sense and becomes a public health problem. Femicide, which is the most extreme form of violence against women, maintains its place on the agenda as a social problem and leaves a deep impact on society. Our main research topic is to determine under what circumstances and based on what motivations individuals blame the victim, even though it is a case of femicide. Focusing on the victimized subject, rather than the perpetrator, in terms of the causes of the crime immediately after a crime incident occurs, and discourses directed at the victim who is accused and blamed for what they did or did not do passively, express victim blaming. At this point, the main goal is to understand and analyze why such a social perception occurs based on some data such as age, gender, education level, income and geography. The distinction between urban and rural areas and the tendency to blame the victim here constitute an important issue. While this perception was being formed, the structures and conjectures it was nourished by were taken into consideration, and the level of variability and difference in the point of blaming the victim by male and female participants was also determined. Semi-structured interview technique was applied. In addition to the qualitative study, a mixed research method was used by using the gender perception scale for the participants. Whether there is a correlation between sexist attitudes and victim blaming is one of the subjects of the research. Thus, trying to understand and analyze the perception of the victim in femicide cases constitutes the core of the main research motivation.

Key Words: Victim Blaming, Femicide, Violence Against Women, Gender