Farklı türlere ait adenovirus hexon gen bölgesinin karşılaştırmalı analizi
Comparative analysis of adenovirus hexon gen region of different species
Yazar: ALİYE BAŞTUĞ
Danışman: PROF. DR. TUBA ÇİĞDEM OĞUZOĞLU
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Viroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Adenovirüs enfeksiyonları = Adenoviridae infections ; Adenovirüsler = Adenoviridae ; Moleküler analiz = Moleküler analysis ; Moleküler yapı = Molecular structure

Özet:
AdV'lar, insanlarda ve hayvanlarda enfeksiyonlara neden olabilmektedir.
Adenoviridae ailesinde bulunan ve tez çalışmamızda moleküler analizi yapılan insan,
sığır ve koyun AdV'ları Mastadenovirus genusunda yer almaktadır. Doku tropizmi ve
neden oldukları enfeksiyonların ciddiyeti, etkilenen sistem, klinik bulgular, epidemi /
endemi yapma karakteristikleri; alt gruplar ve genotipler arasında farklılık
göstermektedir. Ülkemizde solunum sistemi enfeksiyonuna neden olan AdV'ların
hexon geni moleküler analizi ile, sirküle olan suşların genotipik dağılımının tespitinin
hedeflendiği bu tez çalışmasında; 30 pozitif AdV örneğinin (23 insan, 4 koyun ve 3
sığır) hexon geni yönünden parsiyel sekans analizi yapıldı. Ayrıca 4 HAdV-B
genotipinin tam hexon geni analizi yapıldı.
Tez bulguları olarak; insanlarda solunum sistemi örneklerinde en sık HAdV- B
ve HAdV- C saptanmıştır. En sık genotip, HAdV-B 3 olup, örneklerden dördünde
HAdV- C 2/6 rekombinasyonunun saptanması ve 2 solunum sistemi örneğinde
gastrointestinal sisteme tropizm gösteren HADV-F 41 genotipi saptanması dikkat
çekicidir. Ayrıca, son yıllarda Asya'da yeniden ortaya çıkan ve ciddi enfeksiyonlara
neden olan patojenler olarak bildirilen ve ülkemizde daha önce bildirilmeyen HAdV -
B7 genotipi, 1 olguda saptanmış olup bu bulgu önem arz etmektedir. Hexon geni
parsiyel analizinde; ovine orijinli örneklerde OAdV-1, OAdV-2, OAdV-3 ve OAdV-5,
bovine orijinli örneklerde de BAdV-1, BAdV-2 ve BAdV-3 moleküler olarak
karakterize edilmiş olup bu etkenlerin de tür spesifik olduğu saptanmıştır.
Çalışmamızda, insan ve hayvan sağlığı açısından önemli verilere ulaşılmış
olup, bu bilgiler Ülkemizde kısıtlı olan AdV moleküler epidemiyolojisine katkı
sağlayacaktır.

Abstract:
AdVs can cause infections in humans and animals. Human, Bovine and Ovine
AdV's molecular analysis of which are investigated in our thesis study, are located in
the genus Mastadenovirus of Adenoviridae family. Tissue tropism and the severity of
infections caused, the affected system, clinical findings, epidemic / endemic
characteristics varies due to subgroups and genotypes. In this thesis study, it was aimed
to determine the genotypic distribution of circulating strains by hexon gene molecular
analysis of AdVs causing respiratory system infection in our country; Partial sequence
analysis of hexon gene of 30 positive AdV samples (23 human, 4 sheep and 3 cattle)
was performed. In addition, full hexon gene analysis of 4 HAdV-B genotypes was
performed.
As the findings of thesis; HAdV-B and HAdV-C were the most common
pathogens in respiratory system samples of humans. The most common genotype was
HAdV-B 3, and it is noteworthy that HAdV-C 2/6 recombination was detected in four
samples and HADV-F 41 genotype showing tropism in the gastrointestinal tract in two
respiratory system samples. In addition, HAdV-B7 genotype, which has been reported
as pathogens that re-emerged in Asia in recent years and causes serious infections, was
found in one case, has not been reported in our country before, and this finding is also
important. OAdV-1, OAdV-2, OAdV-3 and OAdV-5 in ovine-derived samples, BAdV-
1, BAdV-2 and BAdV-3 in bovine-derived samples were found to be species-specific
with the moleculer characterisation of hexon gene partial analysis.
In our thesis study, important data for human and animal health have been
obtained and this information will contribute to the limited preexisting epidemiology
of AdVs in our country.