Türkiye'deki Aile Hekimleri ve Aile Hekimliği asistanlarının demans ve alzheimer hastalığı hakkındaki bilgi düzeyi
The level of knowledge of family physicians and family medicine assistants about dementia and alzheimer's disease in Turkey
Yazar: NAİLE BETÜL NACAR
Danışman: DOÇ. DR. RAZİYE ŞULE GÜMÜŞTAKIM
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Alzheimer hastalığı = Alzheimer disease ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Demans = Dementia ; Doktorlar = Physicians ; Doktorlar-aile = Physicians-family ; Erken teşhis = Early diagnosis ; Teşhis = Diagnosis ; İntörnlük ve asistanlık = Internship and residency

Özet:
Amaç: Demans ve Alzheimer hastalığı yaşlılığın önemli bir sağlık problemi olup, birinci basamakta bu hastaların tanınması, takibi, yaşam kalitelerinin iyileştirilmesi açısından aile hekimlerine önemli bir görev düşmektedir. Çalışmamızda aile hekimleri, aile hekimliği uzmanları ve aile hekimliği asistanlarının demans ve Alzheimer hastalığı hakkındaki bilgi düzeylerini, demans ve Alzheimer hastalarının yönetimi hususunda farkındalıklarını görmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Araştırmamız tanımlayıcı ve kesitsel bir çalışmadır. Bu çalışma 2002 Mart-Haziran tarihleri arasında yapılmıştır. Çalışmamızı Türkiye'deki aile hekimliği uzmanları, pratisyen aile hekimleri, tam zamanlı aile hekimliği asistanları ve sözleşmeli aile hekimliği uzmanlık öğrencilerine yaptık. Anket formu toplamda 64 sorudan oluşmaktadır. Anket formu birinci bölümünde 17 tane katılımcıların sosyodemografik bilgi soruları, ikinci bölümünde Alzheimer Hastalığı Bilgi Ölçeği-Türkçe Formu 30 soru mevcut olup, üçüncü bölümünde ise 17 soruluk Demans Bilgi Değerlendirme Ölçeği kullanılarak hazırlanmıştır. Anket, çalışmaya katılmayı onaylayan 375 hekime yüzyüze ve dijital ortamda uygulanmıştır.
Bulgular: Çalışmamıza dahil edilme kriterlerine uyan 375 aile hekimine ulaşılmıştır. Çalışmamıza katılan hekimlerin yaş ortalaması 33,49±8,46 hesaplanmıştır. Katılımcıların % 61,1'i kadın, %38,9'u erkektir. Katılımcıların %21,6'sı (n=81) aile hekimliği uzmanı, %47,2'si (n=177) aile hekimliği asistanı, %12,3'ü (n=46) SAHU asistanı, %18,9'u (n=71) pratisyen aile hekimi olarak görev yapmaktadır. Günlük pratiğinde Alzheimer veya demans tanısından şüphelenen hekimlerin Alzheimer hastalığı bilgi ölçeği (p=0.008) ve Demans bilgi değerlendirme ölçeği (p=0.027) puanları açısından anlamlı bir fark olduğu görülmüştür. Çalışmaya katılan hekimlerin Alzheimer hastalığı ve demans hakkında %32'si eğitim almamış, %54,1'i mezuniyet öncesi eğitim almış, %13,9'u mezuniyet sonrası eğitim almıştır. Hekimlerin %68,5'i (n=254) günlük pratiğinde Alzheimer hastalığından şüphelenmektedir. Hekimlerin %94,9'u (n=356) demans ve Alzheimer hastalığı ile ilgili eğitim almak istemektedir. Demans/Alzheimer hastalığı ile ilgili şüphelenilen durumlarda gerekli adımları atmada kendilerinden emin olan hekimlerin DBDÖ (p=0.001) ve ADKS puanları (p=0.036) olup anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. 
Sonuç: Çalışmaya katılan hekimlerin demans ve Alzheimer hastalığı ile ilgili bilgilerinin sınırlı olduğu görülmüştür. Ancak katılımcıların neredeyse tamamına yakını demans ve Alzheimer hastalığı ile ilgili eğitim almak istemektedir. Hekimlerin çok az bir kısmı demans ve Alzheimer hastalığı ile ilgili yeterli bilgiye sahip olduğunu ve bu hastalarla karşılaştığında gerekli adımları uygulayabileceklerini düşünmektedir. Demans ve Alzheimer hastalığı ile ilgili kendine güveni fazla ve kendini yeterli gören hekimlerin bilgi düzeyinin de o derece yüksek olduğu görülmüştür.

Abstract:
Aim: Dementia and Alzheimer's disease are important health problems of old age, and family physicians have an important role in recognizing and following these patients in primary care and improving their quality of life. In our study, we aimed to see the level of knowledge of family physicians, family medicine specialists and family medicine residents about dementia and Alzheimer's disease, and their awareness about the management of dementia and Alzheimer's patients.
Materials and Methods: Our research is a descriptive and cross-sectional study. This study was carried out between March and June 2002. We conducted our study on family medicine specialists, general practitioners, full-time family medicine residents and contracted family medicine specialty residents in Turkey. The questionnaire form consists of 64 questions in total. In the first part of the questionnaire, there are 17 questions of sociodemographic information of the participants, in the second part there are 30 questions from the Alzheimer's Disease Information Scale-Turkish Form, and in the third part, the Dementia Information Evaluation Scale of 17 questions was applied. The questionnaire was applied face-to-face and digitally to 375 physicians who approved to participate in the study.
Result: We reached 375 family physicians who met the inclusion criteria in our study. The mean age of the physicians participating in our study was calculated as 33.49±8.46. 61.1% of the participants are female and 38.9% are male. 21.6% (n=81) of the participants were family medicine specialists, 47.2% (n=177) family medicine residents, 12.3% (n=46) contracted family medicine specialty residents, 18.9% (n=71) works as a general practitioner family physician. It was observed that there was a significant difference in the scores of the Alzheimer's Disease Knowledge Scale (p=0.008) and Dementia Information Assessment Scale (p=0.027) of the physicians who suspected the diagnosis of Alzheimer's or dementia in their daily practice. Of the physicians participating in the study, 32% did not receive any training on Alzheimer's disease and dementia, 54.1% received pre-graduate education, and 13.9% received postgraduate education. 68.5% (n=254) of physicians suspect Alzheimer's disease in their daily practice. 94.9% (n=356) of physicians want to receive training on dementia and Alzheimer's disease. Physicians who were confident in taking the necessary steps in suspected cases of dementia/Alzheimer's disease had Dementia Information Assessment Scale (p=0.001) and ADKS scores (p=0.036) and were found to be significantly higher.
Conclusion: It was observed that the knowledge of the participants in the study about dementia and Alzheimer's disease was limited. However, almost all of the participants want to receive training on dementia and Alzheimer's disease. Few of the physicians think that they have enough information about dementia and Alzheimer's disease and that they can take the necessary steps when they encounter these patients. It has been observed that the level of knowledge of physicians who consider themselves to be more self-confident and self-sufficient about dementia and Alzheimer's disease is also high.