Üniversite öğrencilerinde riskli davranışları etkileyen faktörlerin incelenmesi: Kesitsel bir saha çalışması
Investigation of factors affecting risky behaviors in university students: A cross-sectional field study
Yazar: ZEYNEP İREM İNANLI
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET OĞUZHAN KILINÇEL ; DR. ÖĞR. ÜYESİ NURTEN ELKİN
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinde riskli davranışları etkileyen faktörlerin; 
depresyon, anksiyete, yalnızlık gibi çeşitli değişkenlere (cinsiyet, yaş, sigara ve alkol 
kullanımı, kardeş sayısı, yetiştikleri bölge, kiminle yaşandığı, nerde yaşandığı) gibi 
durumlara göre incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evren ve örneklemini 
İstanbul'da üniversite öğretimi gören yaşları 18-25 yaş aralığında olan 104'ü erkek, 
247'si kadın olmak üzere toplam 351 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. 
Araştırmada elde edilen veriler Beck Depresyon Ölçeği, Beck Anksiyete Ölçeği, 
UCLA Yalnızlık Ölçeği, Riskli Davranışlar Ölçeği Üniversite Formu kullanılarak 
toplanmıştır. Araştırma sonucunda depresyon düzeyinin riskli davranışlara eğilim ile 
olan ilişkisi anlamlı bulunmuştur. Buna göre depresyon, riskli davranışlara eğilimin 
artmasında yordayıcı bir etkiye sahiptir. Bunun yanı sıra yalnızlık ile riskli 
davranışlar arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Fakat bu ilişki ters yönlü bir 
ilişkidir. Yani yalnızlık düzeyinin artması ile riskli davranışlara eğilimde artış değil 
azalma olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda anksiyete ile riskli 
davranışlara eğilim ile olan ilişkisi anlamlı bulunmuştur. Anksiyete düzeyi arttıkça 
riskli davranışlar düzeyinin de aynı şekilde arttığı sonucuna ulaşılmıştır. Beck 
Anksiyete Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği, UCLA Yalnızlık Ölçeği ve Riskli 
Davranışlar Ölçeğinin demografik formda bulunan değişkenler üzerine etkileri 
sonucunda; Anksiyete düzeyinde cinsiyet değişkeninin farklılık gösterdiği fakat yaş, 
alkol ve sigara kullanımı, kardeş sayısı, nerede yaşandıkları, kiminle yaşadıkları, 
hangi bölgede yetiştikleri değişkenleri ile anksiyete üzerinde bir farklılık 
göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Depresyon düzeyinde ise katılımcıların 
yaşadıkları yerin depresyon üzerinde bir farklılık gösterdiği fakat cinsiyet, alkolsigara kullanımı, kiminle yaşadıkları, nerede yaşadıkları, hangi bölgede yetiştikleri 
ve kardeş sayısının depresyon üzerinde bir farklılık göstermediği sonucuna 
ulaşılmıştır. Riskli davranışlara eğilimde, cinsiyet ve yetişilen bölge değişkenlerinin 
farklılık gösterdiği fakat nerede yaşandığı, kardeş sayısı, alkol-sigara kullanımı, yaş 
ve kiminle yaşandığı değişkenlerinde bir farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. 
Son olarak yalnızlık düzeyinde ise demografik formda bulunan hiçbir değişkenin 
yalnızlık düzeyi üzerine bir farklılığına ulaşılmamıştır.

Abstract:
In this study, the aim was to examine the factors influencing risky behaviors in 
university students, such as depression, anxiety, loneliness, and various variables 
(gender, age, cigarette and alcohol use, number of siblings, upbringing region, living 
arrangements). The population and sample of the study consisted of 351 university 
students, aged between 18 and 25, who were studying at universities in Istanbul, 
including 104 males and 247 females. Data were collected using the Beck 
Depression Scale, Beck Anxiety Scale, UCLA Loneliness Scale, and Risky 
Behaviors Scale University Form. The research findings revealed a significant 
relationship between the level of depression and tendency towards risky behaviors. 
Thus, depression has a predictive effect on the increase in risky behaviors. 
Additionally, a significant relationship was found between loneliness and risky 
behaviors, but it was inverse. In other words, an increase in the level of loneliness 
was associated with a decrease, not an increase, in the tendency towards risky 
behaviors. The research also found a significant relationship between anxiety and the 
tendency towards risky behaviors. As anxiety level increased, the level of risky 
behaviors also increased. Regarding the effects of the Beck Anxiety Scale, Beck 
Depression Scale, UCLA Loneliness Scale, and Risky Behaviors Scale on the 
demographic variables, it was concluded that the gender variable showed differences 
in anxiety level, but age, alcohol and cigarette use, number of siblings, living 
arrangements, upbringing region did not show any differences in anxiety level. 
Regarding the level of depression, it was found that the place of residence of the 
participants showed differences, but gender, alcohol and cigarette use, living 
arrangements, upbringing region, number of siblings did not show any differences in 
depression level. In terms of the tendency towards risky behaviors, gender and 
upbringing region variables showed differences, but the place of residence, number 
of siblings, alcohol and cigarette use, age, and living arrangements did not show any 
differences. Finally, none of the demographic variables in the survey form were 
found to have an effect on the level of loneliness