İdrar kaçırma şikayeti ile başvuran hastalarda inkontinans şiddeti, yaşam kalitesi etkilenimi, benlik saygısı etkilenimi ve bunların ilişkilerinin incelenmesi
In patients applying with complaint of urinary incontinence; incontinence severity, impact on quality of life, influence of self-respect and investigation of their relations
Yazar: LEYLA HABİBENUR İMAN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA REŞAT DABAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Benlik = Ego ; Benlik kavramı = Self concept ; Benlik saygısı = Self esteem ; Hastalık şiddeti = Disease severity ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Üriner inkontinans = Urinary incontinence

Özet:
Amaç: Üriner inkontinans (Üİ) istemsizce idrar kaçırma şeklinde tanımlanan, yaşam kalitesini etkileyen; kişinin kendine güveninin azalması, sosyal faaliyetlerde azalma sonucu bireyde yalnızlaşmaya yol açan, neticesinde ekonomik yük getiren, önemli bir sağlık problemidir. Bu araştırma, idrar kaçırma şikayeti ile üroloji polikliniğine gelen hastalarda benlik saygısı etkilenimi ile inkontinans şiddetinin ve yaşam kalitesinin Üİ ile etkilenimini belirlemek amacıyla planlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Üroloji polikliniğe idrar kaçırma şikayeti ile gelen, çalışmaya katılmayı kabul eden hastalara randomizasyon yapılmadan, araştırmacı tarafından hazırlanan sosyodemografik form, Rosenberg benlik saygısı ölçeği, ICIQ-SF, İnkontinans Yaşam Kalitesi Ölçeği (I-QOL)   %95 güven aralığında 111 kişiye yaklaşık 3 ayda, yazılı onam alındıktan sonra yüz yüze görüşülerek uygulanmıştır. Verilerin analizi için Kruskal Wallis testi, Mann-Whitney U Testi ve Spearman Korelasyon Analizi kullanıldı.  İstatistiksel analiz için SPSS 15.0 paket programı kullanılmış olup, p<0.05 istatistiksel anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 111 hastanın 82 tanesi kadındı. Çalışmaya katılan 111 katılımcının yaş ortalaması 51,0±15,2 idi. Katılımcıların eğitim durumlarına bakıldığında ise %8,1'i (n=9) okul bitirmemiş, %58,5'u (n=65) ilkokul/ortaokul ya da ilköğretim mezunu; Gelir durumlarının dağılımında ise %62,9'u 3000- 6000 tl arasında gelire sahipti. Çalışmaya katılan hastaların vücut kitle indeksleri ortalama değeri 27,7±4,9 olup VKİ değeri yükseldikçe hastaların idrar kaçırma sıklık ve şiddetinde artış saptanmıştır. Dul olanların evli ve bekarlara göre inkontinans yaşam kalitesi istatistiksel olarak anlamlı düşük, ICIQ-SF Skoru istatistiksel olarak anlamlı yüksekti. Kronik hastalığı olan grubun kronik hastalığı olmayanlara göre inkontinans yaşam kalitesi istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük, idrar kaçırma sıklığı ve şiddeti istatistiksel olarak anlamlı yüksekti. İnkontinans yaşam kalitesi üniversite mezunlarında okul bitirmemiş ve ilkokul mezunlarına göre anlamlı yüksek, idrar kaçırma sıklık ve şiddeti anlamlı düşüktü. RBSÖ puanı üniversite mezunlarında okul bitirmemiş olanlara göre anlamlı düşük saptandı (p=0,005) Çalışan kişilerin inkontinans yaşam kalitesi daha yüksek, idrar kaçırma sıklığı ve şiddeti anlamlı olarak daha düşüktü. İnkontinans miktarı fazla ve orta olanlarda RBSÖ puanı az olanlara göre yüksek saptandı. Psikosomatik Puanı inkontinans miktarı fazla olanlarda az olanlara göre anlamlı yüksek saptandı. Çalışmaya katılan kişilerin idrar kaçırma sıklığı ve şiddeti arttıkça IQOL'den aldıkları puanlar anlamlı derecede düşmektedir (p<0.001). Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği' den yüksek puan alan kişilerin Uluslararası İnkontinans Sorgulama Kısa Formu skorları daha yüksek saptanmıştır (p=0.002).
Sonuç: Üriner inkontinansın hastalar tarafından utanma nedeniyle paylaşılmaması, idrar kaçırmanın yaşlanmanın doğal neticesi olduğu yanılgısı ve hekimler tarafından yeterince sorgulanmaması gibi nedenler tanı, tedavi alma oranlarını düşürmektedir. Eğitim seviyesi düşük hastaların benlik saygısı ve yaşam kalitesinin daha fazla etkilendiği ön planda tutularak bu gruplara öncelikli yaklaşılmalıdır. 
Anahtar Sözcükler: Üriner İnkontinans, Yaşam kalitesi (Quality of life), Benlik kavramı, Benlik saygısı

Abstract:
Aim: Urinary incontinence (UI) is defined as involuntary urinary incontinence, affecting quality of life; It is an important health problem that leads to loneliness in the individual as a result of a decrease in self-confidence, decrease in social activities, and brings an economic burden as a result. This study was planned to determine the effects of self-esteem, incontinence severity and quality of life with UI in patients who come to the urology outpatient clinic with the complaint of urinary incontinence. Material and Methods: Sociodemographic form prepared by the researcher, Rosenberg self-esteem scale, ICIQ-SF, Incontinence Quality of Life Scale (I-QOL) in 95% confidence interval, in approximately 3 months for 111 patients without randomization, It was administered face-to-face after obtaining written consent. Mann-Whitney U Test, Kruskal Wallis test and Spearman Correlation Analysis were used for data analysis. SPSS 15.0 package program was used for statistical analysis and p<0.05 was accepted as statistical significance level. Results: 111 patients were included in the study and 82 of them were women. The mean age of the 111 participants participating in the study was 51.0±15.2. Considering the educational status of the participants, 8.1% (n=9) did not complete school, 58.5% (n=65) graduated from primary/secondary school or primary school; In terms of income distribution, 62.9% of them had income between 3000-6000 TL. The mean body mass index of the patients participating in the study was 27.7±4.9, and the frequency and severity of urinary incontinence increased as the body mass index increased. The incontinence quality of life of the widows was statistically significantly lower, and the ICIQ-SF Score was statistically higher than those of married and single persons. The incontinence quality of life of the group with chronic disease was statistically significantly lower, and the frequency and severity of urinary incontinence was statistically significantly higher than those without chronic disease. Incontinence quality of life was significantly higher in university graduates than in primary school graduates, and urinary incontinence frequency and severity were significantly lower. The RBSS score was found to be significantly lower in university graduates compared to those who did not complete school (p=0.005). Incontinence quality of life was higher, urinary incontinence frequency and severity were significantly lower in working people. Those with high and moderate amount of incontinence were found to be higher than those with low RBSS score. Psychosomatic Score was found to be significantly higher in patients with high incontinence than those with less incontinence. As the frequency and severity of urinary incontinence increased, the scores they got from IQOL decreased significantly (p<0.001). The International Incontinence Inquiry Short Form scores of people who got a high score from the Rosenberg Self-Esteem Scale were found to be higher (p=0.002).
Conclusion: Reasons such as the fact that urinary incontinence is not shared by patients because of embarrassment, the misconception that urinary incontinence is a natural result of aging, and that it is not adequately questioned by physicians reduce the rates of diagnosis and treatment. Considering that the self-esteem and quality of life of patients with low education levels are more affected, these groups should be approached with priority.
Keywords: Urinary Incontinence, Quality of life, Self-concept, Self-esteem