Benign paroksismal pozisyonel vertigo (BPPV) tanılı hastalarda epley manevrası ile birlikte uygulanan cawthorne-cooksey egzersizlerinin etkinliğinin araştırılması
Evaluation of the effectiveness of cawthorne-cooksey exercises applied with epley maneuver in patients with benign paroxysmal positional vertigo (BPPV)
Yazar: EKİN TAÇALAN
Danışman: PROF. DR. HABİBE SERAP İNAL
Yeditepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Denge = Equilibrium ; Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Kulak hastalıkları = Ear diseases ; Vertigo = Vertigo ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
BPPV hastaların yaşam kalitesini ve dengesini etkileyen, tedavi edilebilir bir periferik vestibüler sistem hastalığıdır. Bu çalışmadaki amaç BPPV'de Epley manevrasına Cawthorne-Cooksey egzersizleri eklenmesinin bu parametreler üzerine etkisini incelemektir. Çalışmamıza posterior kanal BPPV'li 32 hasta dahil edilmiş ve hastalar manevra grubu (n=18), manevra ve egzersiz grubu (n=14) olmak üzere ikiye ayrılmıştır. Tüm hastalara manevra uygulanmış, manevra ve egzersiz grubundaki hastalardan manevraya ilaveten verilen vestibüler egzersizleri günde iki kez ve 10'ar tekrarlı olacak şekilde 6 hafta boyunca ev programı şeklinde uygulamaları istenmiştir. Hastaların tümüne postural kısıtlama önerilmiştir. Hastaların tedavi öncesi yaşam kaliteleri Baş Dönmesine Bağlı Engellilik Anketi (DHI) ve Nottingham Sağlık Profili (NSP), baş dönmesine eşlik eden semptomları Vertigo Semptom Skalası (VSS), dinamik dengeleri Berg Denge Testi (BDT), statik dengeleri Nintendo Wii cihazı, vertigo ve nistagmusları Dix-Hallpike (D-H) testi ile değerlendirilmiş, bu ölçümler tedavi sonrası 1.,3. ve 6.haftalarda tekrarlanmıştır. Çalışmaya katılan hastaların yaş ortalamaları 46,91±9,78 yıl ve 24'ü (%75) kadın, 8'i (%25) erkektir. 32 hastanın 21'inde (%65,6) sağ BPPV, 11'inde (%34,4) ise sol BPPV tespit edilmiştir. Hastaların 25'inde (%78,1) 1.hafta, 6'sında (%18,8) 3.hafta ve 1'inde (%3,1) 6.hafta D-H testi kontrollerinde başarı sağlanmıştır. Tedavi öncesi ve sonrası tekrarlanan 1.hafta NSP-Enerji parametresi dışındaki NSP ve DHI sonuçlarımız hastaların yaşam kalitesi düzeylerinde istatistiksel açıdan anlamlı olmamakla birlikte yükselme göstermiş ve VSS sonuçlarımızda anlamlı olmayan azalma saptanmıştır (p>0,05). Tedavi öncesine göre tedavi sonrası hastaların statik ve dinamik denge puanlarında iyileşme kaydedilmiş, ancak tedavi öncesi dominant ayak göz kapalı (saniye) ve 6.hafta dominant ayak göz açık (%)  dışındaki denge puanlarımızda gruplararasında istatistiksel açıdan anlamlı fark bulunmamıştır (p>0,05). Çalışmamızın sonuçlarına göre BPPV'li hastalarda Epley manevrasını ilk seçenek olarak uygulamak yeterli görünmektedir. 
Anahtar Kelimeler: BPPV, manevra, Cawthorne-Cooksey, yaşam kalitesi, denge

Abstract:
BPPV is a treatable peripheral vestibular system disease that affects the quality of life and balance of patients. The aim of this study is to evaluate the effectivity of additional Cawthorne Cooksey exercises to Epley maneuver on these parameters in BPPV. 32 patients with posterior canal BPPV were included in the study and the patients were divided into two groups, which is maneuver group (n = 18) and maneuver and exercise group (n = 14). All patients were treated with maneuver, maneuver and exercise group patients were also asked to do the vestibular exercises in addition to the maneuver as a home programme twice a day and repeated 10 times for 6 weeks. Postural restriction was recommended for all patients. Pre-treatment quality of life was assessed by Dizziness Handicap Inventory (DHI) and Nottingham Health Profile (NHP); symptoms associated with dizziness were assessed by Vertigo Symptom Scale (VSS); dynamic balance was examined by Berg Balance Test (BBT) and static balance was examined via Nintendo Wii device and patients' vertigo and nystagmus were assessed by Dix-Hallpike (D-H) test. These measurements were repeated at 1.,3. and 6 weeks after treatment. The mean age of the patients were 46,91± 9,78 years and 24 (75%) were female and 8 (25%) were male. Right BPPV was detected in 21 patients (65.6%) and left BPPV in 11 patients (34.4%). Success was achieved in 25 (78.1%) patients in the first week, 6 (18.8%) patients in the third week and 1 (3,1%)  patient in the sixth week D-H test controls. Except first week NHP-Energy parameter, repeated NHP and DHI results before and after treatment showed a statistically insignificant increase in patients' quality of life levels and no significant decrease was found in our VSS results (p> 0,05). There was improvement in the static and dynamic balance scores of the patients after treatment compared to pre-treatment, but statistically significant difference was not found between the groups except for pre-treatrment single leg stance with eyes closed (seconds) and 6th week single leg stance with eyes open (%) (p>0,05). According to the results of our study, it seems sufficient to apply Epley maneuver as the first option in patients with BPPV.
Key Words: BPPV, maneuver, Cawthorne-Cooksey, quality of life, balance