Müziğin kanser hastalarının uyku kalitesi üzerine etkisi
Effect of the music on the sleeping quality of cancer patients
Yazar: DİĞDEM LAFÇI
Danışman: DOÇ. DR. GÜRSEL ÖZTUNÇ
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Onkoloji = Oncology
Dizin: Hastalar = Patients ; Hemşirelik = Nursing ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Müzik = Music ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Uyku = Sleep ; Uyku-REM = Sleep-REM

Özet:
İnsan yaşamının devamlılığının sürdürülmesinde temel insan gereksinimlerinin karşılanması önemlidir. Uyku, patofizyolojik, fiziksel, psikolojik ve çevresel faktörlerden etkilenen kompleks, fizyolojik temel bir yaşam gereksinimidir. Uyku problemleri, özellikle uzun dönem yaşama şansı olan meme kanserli hastalarda sürekli görülen bir rahatsızlıktır. Meme kanserli hastaların tedavisinin hedefi; son dönem olan hastanın yaşamını korumanın yanı sıra alternatif terapotik yaklaşımlar olarak bilinen; ilerleyici gevşeme, derin nefes alıp verme egzersizi, terapotik dokunma, müzik terapisi, yoga, hayalde canlandırma, biyofeedback ve meditasyon gibi davranışsal yöntemleri kullanarak rahatlamasını sağlamaktırAraştırma Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Onkoloji Hastanesinde 01 Ekim-15 Ağustos 2007 tarihleri arasında tedavi amacıyla yatmakta olan III. ve IV. Evre meme kanserli hastalara yatmadan önce dinletilen müziğin uyku kalitesine ve memnuniyetine olan etkisini belirlemek amacı ile kontrollü ve deneysel bir klinik çalışma olarak yapılmıştır. Verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan anket formu (Ek-1), uyku kalitesini ölçmek için Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) (Ek-2) ve hastaların işlemden memnuniyetlerini ölçmek için Visual Analog Scales-VAS (Görsel Eşdeğerlik Skalası) kullanılmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde Ki ? Kare, Korelasyon, Evren Ortalaması Önemlilik Testi, İki Ortalama Arasındaki Farkın Önemlilik Testi, İki Bağımlı Değişken Arasındaki Farkın Önemlilik Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Two-İndependent Samples Test, K İndependent Samples Test kullanılmıştırAraştırmadan elde edilen sonuçlara göre, deney grubundaki hastalara yatmadan önce dinletilen müziğin uyku kalitesini etkilediği, kontrol grubunun ise hastanede kadığı süre boyunca uyku kalitelerinin daha kötü olduğu, deney grubundaki hastalarda hasta memnuniyeti ve uyku kalitesi değerleri arasında negatif yönde güçlü bir korelasyon olduğu fakat bu ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı saptanmıştır (p>0,05). Araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda, müziğin uyku kalitesine olumlu etkisi nedeniyle, bağımsız hemşirelik girişimi olarak müziğin hemşirelik uygulamalarına dahil edilmesine yönelik uygun önerilerde bulunulmuştur.Anahtar kelimeler: Hasta, hemşirelik, kanser, müzik, uyku kalitesi.

Abstract:
It is important to meet the fundamental human necessities in order to sustain the continuity of human's life. Sleep is fundamental, physiological life necessity affected by pataphysiological, physical and environmental factor. Sleeping problem is a disease that seen at patients who have long life chance especially in breast cancer. Aim of the treatment of patient with breast cancer; as well as saving last term of the patient life, provide relaxation by using behavioral methods like progressive relax, breath exercise, therapeutic touch, music therapy, yoga, biofeedback, revival in imagination and meditationResearch has done as a controlled and experimental clinic study in Gaziantep University Medical Faculty Oncology hospital between 01 October 2007 - 15 August 2008 to determine effect of listened music before go to bed on sleeping quality and satisfaction of patients with breast cancer who staying for treatment. When collecting data quastionnare form that prepared by researchers, Pittsburg Sleeping Quality İndex for measuring sleeping quality, Visual Analog Scale for measuring satisfaction of patients from procedure, tools are used. When evaluating data Ki ? Square, One ? Sample T test, Student T test, and Independent Samples T test, Paired Sample T test, One ? way Anova, Two-İndependent Samples Test and K İndependent Samples Test were usedAccording to the results of the study, it was determined that the listened music effected the sleeping quality of the patients who in experimental group, along staying in hospital sleeping quality of patient in control group getting worse, in experimental group strong correlation in negative side found between patient satisfaction and sleep quality value but this relationship wasn?t statistically meaningfull (p<0.05). Direction of the study results it is suggested that, because of the positive effect of the music on sleeping quality, music should count in nursing practice as a independent nursing intervention.Key Words: Patient, nurse, cancer, music, sleep quality.