Yabancılara Türkçe öğretiminde dinleme becerisinin geliştirilmesine yönelik görsel-işitsel materyal kullanımı üzerine bir araştırma
A study on the use of audio-visual material for the development of listening skills in Turkish teaching as a foreign language
Yazar: RÜMEYSA GÜMÜŞ MATTIUSSI
Danışman: DOÇ. DR. BAYRAM BAŞ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dil öğretimi = Language teaching ; Dinleme becerisi = Listening skill ; Eğitim araçları = Educational tools ; Görsel-işitsel materyaller = Audio-visual materials ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Yabancı dil = Foreign language ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching

Özet:
Bu çalışma, yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde kullanılabilecek farklı uyaranlı dinleme metinlerinin B1 düzeyindeki öğrencilerin dinleme becerilerine etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması ile gerçekleştirilen araştırmada, bütüncül çoklu durum deseni kullanılmıştır. Araştırma, her biri dört kişiden oluşan toplam dört farklı çalışma grubu ile gerçekleştirilmiştir. Çalışma grupları için dört farklı dinleme materyali tasarlanmıştır. Birinci gruptaki öğrencilere ses, görsel ve altyazı; ikinci gruptaki öğrencilere ses ve görsel; üçüncü gruptaki öğrencilere ses ve altyazı; dördüncü gruptaki öğrencilere ise sadece ses uyaranlı dört farklı dinleme metni sunulmuştur. Her bir metin kendi grubuna ardıl olarak dört hafta içinde dinletilmiştir. Her bir grupta dört adet olmak üzere, toplam 16 adet çok uyaranlı dinleme metni ile uygulama yapılmıştır. Her bir dinleme çalışmasından sonra tüm gruplara aynı ölçme ve değerlendirme süreci uygulanmıştır. Ölçme çalışmaları sonrasında her gruptaki öğrencilerle bireysel görüşmeler yapılmış ve öğrencilere dinleme metinlerindeki uyaran çeşitliliği ile ilgili sorular sorulmuştur. Dinleme metinlerine yönelik ölçme çalışmalarından ve öğrencilerle yapılan görüşmelerden elde edilen bulgular doğrultusunda, ses ve görsel uyaranlı dinleme metinlerinin uygulandığı öğrenci gruplarının alt yazı uyaranlı dinleme metinleri ile karşılaşan öğrencilere oranla daha başarılı oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmanın sonucunda ses uyaran temelli olan dinleme metinlerinin, diğer uyaran desteğini görsellerle daha etkili kıldığı, altyazı uyaranlı dinleme metinlerinde öğrencilerin anlama açısından daha sınırlı bir öğretim ortamında kaldığı ortaya çıkmıştır.

Abstract:
This study was carried out to determine the effect of different stimulant listening texts which can be used in teaching Turkish as a foreign language on the listening skills of B1 students. In the study conducted by qualitative research methods in a case study, the holistic multi-state design was used. The study was carried out with four different study groups, each consisting of four people. Four different listening materials were designed for the study groups. Audio, visual and subtitle for students in the first group; audio and visual for students in the second group; audio and subtitle for students in the third group; four different listening texts were presented to the students in the fourth group. Each text was played in its own group in four weeks. A total of 16 multi-stimulatory listening texts were applied to each group. After each listening study, all groups were subjected to the same assessment and evaluation process. After the measurement studies, individual interviews were conducted with the students in each group and the students were asked questions about the stimulus diversity in the listening texts. In the light of the findings obtained from the measurement studies and the interviews with the students, it is concluded that the groups of students with voice and visual stimulus listening texts are more successful than the students who are faced with subtitles. As a result of the study, it was found out that listening texts based on sound stimulus made other stimulus support more effective with visuals, and students remained in a more limited teaching environment in terms of comprehension listening texts.