Merkezi sterilizasyon ünitesinde çalışan sağlık profesyonellerinde ergonomik risk faktörleri ve kas iskelet sistemi sorunları
Ergonomic risk factors and musculoskeletal system problems in healthcare professionals working in central sterilization unit
Yazar: DOĞAN BEYSİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA EREN
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ergonomi = Ergonomics ; Kas-iskelet hastalıkları = Musculoskeletal diseases ; Kas-iskelet sistemi = Musculoskelatal system ; Risk faktörleri = Risk factors ; Sağlık personeli = Health personnel ; Sterilizasyon = Sterilization ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Bu araştırma merkezi sterilizasyon ünitesinde çalışan sağlık profesyonellerinin ergonomik risk faktörleri ve kas iskelet sistemi sorunlarının belirlenmesi amacıyla Şubat -Eylül 2020 tarihleri arasında tanımlayıcı olarak gerçekleştirildi. Araştırmanın evrenini ve örneklemini İstanbul ilinde, özel bir sağlık grubunun yedi hastanesinin merkezi sterilizasyon ünitesinde çalışan 87 sağlık profesyoneli oluşturdu. Araştırmanın verileri, sosyo-demografik özellikler formu, Ergonomik Risk Faktörleri ve Kas İskelet Sistemi Rahatsızlıkları Ölçeği (ERKİSÖ) ve Cornell Kas İskelet Sistemi Rahatsızlığı Ölçeği (T-CMDQ) kullanılarak toplandı. İstatistiksel yöntem olarak; sayı, yüzde, frekans, ortalama, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis- H testi, Post Hoc testi, Games-Howell testi ve açıklayıcı faktör analizi kullanıldı. Tüm analizlerde anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak belirlendi. Elde edilen bulgulara göre sağlık profesyonellerinin, 18-25 yaş aralığında (%34,5), erkek (%51,7), lisans mezunu (%52,9), hemşire (%74,7) ve merkezi sterilizasyon ünitesindeki deneyimlerinin 1-5 yıl (%65,5) olduğu saptandı. ERKİSÖ toplam puan ortalaması 119,39 bulundu. T-CMDQ puan ortalaması 77,62 bulundu. Araştırmada ERKİSÖ toplam puan ortalaması ile bireylerin çalışma yüksekliği puan ortalamaları arasında anlamlı farklılık saptandı (p<0.05). ERKİSÖ fiziksel çevre düzeni, performans etkinliği alt boyutları ile bazı sosyo-demografik özellikler arasında anlamlı farklılıklar ile alt boyutların kendi arasında da birbirleriyle pozitif yönde anlamlı ilişki gösterdiği saptandı (p<0.05). Bireylerin yaş, cinsiyet, beden kitle indeksi, eğitim durumu, meslek ve mesleki deneyim özelliklerine göre T-CMDQ puan ortalamaları arasında anlamlı farklılıklar saptandı (p<0.05). 
Anahtar Kelimeler: Ergonomi, iş sağlığı ve güvenliği, kas iskelet sistemi, merkezi sterilizasyon ünitesi.

Abstract:
This research was carried out descriptively between February and September 2020 in order to determine the ergonomic risk factors and musculoskeletal system problems of healthcare professionals working in the sterilization unit of the center. The universe and sample of the research consisted of 87 health professionals working in the central sterilization unit of seven hospitals of a private health group in Istanbul. The data of the study were collected using the socio-demographic characteristics form, the Ergonomic Risk Factors and Musculoskeletal Disorders Scale (ERMS) and the Cornell Musculoskeletal Disorders scale (T-CMDQ). As a statistical method; number, percentage, frequency, mean, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis-H test, Post Hoc test, Games-Howell test and explanatory factor analysis were used. The level of significance was determined as p<0.05 in all analyzes. According to the findings, the experience of health professionals in the 18-25 age group (34.5%), male (51.7%), undergraduate graduate (52.9%), nurse (74.7%) and in the central sterilization unit is 1- It was found to be 5 years (65.5%). ERMS total score average was 119.39. T-CMDQ mean score was 77.62. In the study, a significant difference was found between the total ERMS total score and the working height mean score of the individuals (p<0.05). It was determined that there were significant differences between ERMS physical environment order, performance efficiency sub-dimensions and some socio-demographic characteristics, and there was a significant positive correlation between the sub-dimensions themselves (p<0.05). Significant differences were found between the mean T-CMDQ scores according to the age, gender, body mass index, educational status, occupation and professional experience of the individuals (p<0.05). Keywords: Ergonomics, central sterilization unit, musculoskeletal system, occupational health and safety.