Türkiye'nin Akdeniz kıyılarında dağılım gösteren lesepsiyen gümüş balığı atherinomorus forskalii (Rüppell, 1838) 'nin bazı biyo-ekolojik özellikleri
Some bio-ecological features of lessepsian silverside atherinomorus forskalii (Rüppell, 1838) distributed along the mediterranean coast of Turkey.
Yazar: UĞUR ÖZDEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ERHAN IRMAK
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Bu tez çalışması ile Akdeniz kıyılarımızda dağılım gösteren lesepsiyen gümüş balığı A.forskalii türünün bazı biyo-ekolojik özellikleri tespit edilmiştir. Fethiye Körfezin de üç farklı lokaliteden Ocak 2015-Ocak 2016 periyodun da 462 adet birey elde edilmiştir. Örnekleme aracı olarak küçük boylu çapari takımları kullanılmıştır. Elde edilen bireylerin büyüme, üreme ve beslenme özellikleri belirlenmiştir. Örneklenen populasyonda minumum, maksimum ve ortalama total boy değerleri sırasıyla, 4.5 cm, 12 cm, 8.2 cm olarak belirlenmiştir. Minumum, maksimum ve ortalama ağırlık değerleri ise 0.64 g, 16.25 g, 6.53 g'dır. Elde edilen bireylerin 0-III  yaş aralığında olduğu belirlenmiş ve II. Yaş grubu %52.8'lik bir oranla dominant durumdadır. Total boy ve ağırlık ilişkisi tüm bireyler için hesaplanmış ve W= 0,0057*L3,2 , r=0,976 olarak tespit edilmiştir. Von Bertalanffy büyüme eşitliği tüm bireyler için Lt =12.60*[ 1-e -0,5914 (t+ 0,236 )] olarak hesaplanmıştır. Kondüsyon faktörü tüm bireyler için aylık olarak hesaplanmış ve en yüksek değer 1.06 olarak Ağustos ayında bulunmuştur. En düşük değer ise 0.89 olarak Şubat ayında belirlenmiştir. A.forskalii türünün Fethiye Körfezi'ndeki üreme periyodunun Nisan-Temmuz ayları arasında olduğu ve GSI değerlerinin Haziran ayında en üst seviyeye ulaştığı tespit edilmiştir. Aynı zamanda türün fekonditesi ortalama 964 ve yumurta çapıda ortalama 0.94 mm olarak hesaplanmıştır. Hepatosomatik indeks değerleri tüm bireyler için aylık olarak hesaplanmış ve Mayıs ayında en yüksek noktaya ulaştığı belirlenmiştir. Türün beslenme özellikleri tespit etmek için sindirim sistemleri incelenmiş ve besin içeriklerinin Göreceli Önem İndeksi (%IRI) değerine göre Kış ve İlkbahar mevsiminde Creseid  grubu pelajik gastropod, Yaz mevsiminde Copepod ve Insecta, Sonbahar mevsiminde ise Insecta grubu canlılardan oluştuğu belirlenmiştir. 
Anahtar kelimeler: Gümüş balığı, Atherinomorus forskalii, Lesepsiyen, biyoistila, biyo-ekoloji.

Abstract:
SOME BIO-ECOLOGICAL FEATURES OF LESSEPSIAN SILVERSIDE Atherinomorus forskalii (Rüppell, 1838) DISTRIBUTED ALONG THE MEDITERRANEAN COAST OF TURKEY.
SUMMARY

Present study decribes some bio-ecological characteristics of the lessepsian silverside A.forskalii, which is distributed along the Mediterranean coast of Turkey. 462 individuals were obtained from three different locations in Fethiye Gulf during January 2015- January 2016 period. Small size rods were chosen as a sampling tool. Growth, reproduction and feeding characteristics of the obtained individuals were determined. The minimum, maximum and average length values of the samples were determined as 4.5 cm, 12 cm, 8.2 cm, respectively. The minimum, maximum and average weight values were determined as 0.64 g, 16.25 g, 6.53 g respectively. It was determined that the sampled individuals were in the 0-III age range and II. age group is dominant with a ratio of 52.8%. Total length and weight relationship were calculated for all individuals as W= 0,0057*L3,2 , r=0,976. Von Bertalanffy growth equation is calculated for all individuals as Lt =12.60*[ 1-e -0,5914 (t+ 0,236 )]. The condition factor values were calculated monthly for all individuals and it was determined that the highest value (1.06) reached during the August period. The lowest values (0.89) were determined in February. It has been determined that A.forskalii species breeding period in the Bay of Fethiye is between April and July and GSI values reached the highest level in June. At the same time, the average fecundity was 964 and the average egg diameter was 0.94 mm. Hepatosomatic index values were calculated monthly for all individuals and it was determined that they reached the highest point in May. Digestive systems were investigated in order to determine the feeding characteristics. The large part of the nutritional regime were constituted (%IRI) by the Creseid group (pelagic gastropods) in winter- spring; Copepods in summer and insecta group in the autumn season respectively.
Keywords: Silverside, Atherinomorus forskalii, Lessepsian, bioınvasıon, bio-ecology