Samsun ili fasulye üretim alanlarında görülen kök çürüklüğü ve solgunluk etmeni fusarium türlerinin ve patojenitelerinin belirlenmesi
Determination of pathogenicities and fusarium species agent of root rot and wilt in bean growing areas in Samsun province
Yazar: ÖZLEM BELDEK
Danışman: DOÇ. DR. İSMAİL ERPER
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma Samsun ilinde yoğun olarak fasulye üretimi yapılan Bafra, Çarşamba ve Terme ilçelerindeki üretim alanlarında kök çürüklüğü ve solgunluğa neden olan Fusarium türlerinin tespiti ve patojenitelerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu ilçelerde 2012 yılı vejetasyon döneminde toplam 50 arazide survey çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Fasulye üretimi yapılan arazilerin büyük çoğunluğunun önemli toprak patojenlerinden biri olan Fusarium spp. ile bulaşık olduğu tespit edilmiştir.
Hastalıklı fasulye bitkilerinden yapılan izolasyonlarda 168 Fusarium izolatı elde edilmiştir. Çalışmada F. oxysporum %47,0'lık oranla en fazla izole edilen tür olurken, bunu F. solani (%25,0) ile takip etmiştir. Çalışmada  izole edilen diğer türler sırasıyla; F. semitectum (%10,1), F. verticillioides (%7,7), F. equiseti (%1,8), F. lateritium (%1,2), F. poae (%1,2), F. acuminatum (%0,6), F. chlamydosporum (%0,6), F. compactum (%0,6), F. heterosporum (%0,6), F. merismoides (%0,6), Microdochium nivale (%0,6) ve F. proliferatum (%0,6)'dur.
F. chlamydosporum, F. compactum, F. lateritium, F. merismoides, M. nivale, F. poae, F. proliferatum ve F. verticillioides Türkiye'de fasulye bitkisinden ilk kez bu çalışmada izole edilmiştir. 
Patojenite denemesi sonucunda tüm izolatlar arasında virülensi en yüksek izolatların (Ç-23-2 ve Ç-20-3) F. oxysporum f. sp. phaseoli'ye ait olduğu belirlenmiştir. Patojenite denemesinde kullanılan F. solani f. sp. phaseoli izolatlarının ise orta derecede virülent olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
This study was conducted with the aim of determining pathogenicities and the species of Fusarium which cause root rot and wilt on bean in Bafra, Çarşamba and Terme towns which are the largest producers of bean in Samsun province. The surveys were conducted at 50 locations in these towns in vegetation period of 2012. It was determined that the majority of bean producing areas were infested by Fusarium spp. which are samples important soil pathogens.
Totally 168 Fusarium isolates isolated from infected bean plants. The most frequently isolated pathogen was F. oxysporum (47,0%) and F. solani (25,0%) followed. The other isolated species were F. semitectum (10,1%), F. verticillioides (7,7%), F. equiseti (1,8%), F. lateritium (1,2%), F. poae (1,2%), F. acuminatum (0,6%), F. chlamydosporum (0,6%), F. compactum (0,6%), F. heterosporum (0,6%), F. merismoides (0,6%), Microdochium nivale (0,6%) and F. proliferatum (0,6%) respectively.
This is the first report of F. chlamydosporum, F. compactum, F. lateritium, F. merismoides, M. nivale, F. poae, F. proliferatum and F. verticillioides from bean in Turkey.
The isolates with the highest virulence (Ç-23-2 and Ç-20-3) were found to belong to F. oxysporum f. sp. phaseoli, F. solani f. sp. phaseoli isolates, which were used in pathogenecity test, were found moderately virulent.