Bitki materyali ve teşhis anahtarı kullanımının bitkilerin çeşitliliğini öğrenmede öğrencilerin akademik başarısına ve bilginin kalıcılığına etkisi
The impact of using herbarium material and identıfıcatıon key on pupil's academic success and permenance of knowledge in learning plant diversity
Yazar: SÜNDÜS BÜŞRA YALMANCI
Danışman: PROF. DR. SÖNMEZ GİRGİN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Biyoloji = Biology ; Botanik = Botany ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Başarı = Success ; Bitki kültürü = Plant culture ; Bitki çeşitliliği = Plant variety ; Bitkiler = Plants ; Eğitim = Education ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Kavram kalıcılığı = Concept permanence ; Teşhis = Diagnosis

Özet:
Bu araştırmanın amacı; doğal ortamlarında gözlemlenemese de bu araştırmada kullanılan bitki koleksiyonu ile bitkileri tanımak, varlığından haberdar olmak, bitki çeşitliliğini fark etmek ve bitkiye ulaşılmasının mümkün olmadığı zamanlarda bitki örneklerini gözlemlemektir. Bitki koleksiyonu ile bitkilerin sınıflandırılması yapılırken, beşinci sınıf öğrencilerine sınıflandırma becerisi kazandırmak ve bu sınıflandırma sırasında, öğrenci seviyesine uygun olarak hazırlanmış teşhis anahtarının kullanımını öğretmek amaçlanmıştır. Araştırma ön test son test kontrol gruplu yarı deneysel desenli bir araştırmadır. 2016-2017 eğitim-öğretim yılı ikinci döneminde, bir devlet ortaokulunda, beşinci sınıf öğrencileri ile yürütülmüştür. Araştırmanın işlem grupları toplam 64 öğrenciden (deney grubu 32 öğrenci, kontrol grubu 32 öğrenci) oluşmuştur. Her iki grupta da yapılandırmacı yaklaşıma uygun ders etkinlikleri uygulanmıştır. Bitkiler konusu akıllı tahta sunusu yardımıyla anlatım, soru cevap ve tartışma yöntemleri kullanılarak anlatılmıştır. Deney grubunda, kontrol grubundan farklı olarak teşhis anahtarı ile gösterip yaptırma ve çiçekli bitki koleksiyonu ile rol yapma tekniği kullanılmıştır. Her iki grupta da öğretim, araştırmacı tarafından yürütülmüş, haftada 4 ders saatinden toplam bir hafta sürmüştür. Araştırma verileri başarı testi ile toplanmıştır. Deney ve kontrol gruplarına başarı testi, ön test ve son test olarak uygulanmıştır. Başarı testi bir ay sonra kalıcılık testi olarak (tekrar) uygulanmıştır. Araştırmada bağımlı değişkenler (ön test, son test ve kalıcılık testi) ile ilgili araştırmanın hipotezleri (null hipotezleri)  SPSS 22 programı kullanılarak, ilişiksiz örneklem t-testi ve ilişkili örneklem t-testi ile analiz edilmiştir. Analiz öncesi, parametrik hipotez testlerinden olan t-testinin normallik varsayımı, Kolmogorov-Smirnov testi ve Shapiro-Wilk testi ile test edilmiştir. Normallik varsayımına ek olarak, varyans-kovaryans matrislerinin homojenliği varsayımı, Box M testi ile test edilmiş ve test sonuçları bu varsayımın sağlanmasa da göstermiştir. Uygulama öncesi her iki gruba da başarı testi, ön test olarak uygulanmıştır. İşlem gruplarında ön test sonuçları ilişkisiz örneklem t-testi ile analiz edilmiştir. Yapılan analiz sonucunda deney ve kontrol grubu öğrencilerinin ön test ortalamalarının istatistiksel anlamda denk olduğu görülmüştür. İşlem grupları, ön test ortalamaları açısından denk oldukları için son test ve kalıcılık testi ortalamaları ilişkisiz örneklem t-testi ile karşılaştırılmıştır. Bu testler sonucunda, deney ve kontrol gruplarının son test ve kalıcılık testi ortalamaları arasında anlamlı bir farkın var olduğu belirlenip null hipotezleri reddedilmiştir. Son test ve kalıcılık testi sonuçlarında deney grubunun ortalaması kontrol grubunun ortalamasından daha büyüktür. Uygulanan üç testin birbirini etkileyip etkilemediği ilişkili örneklem t-testi ile analiz edilmiştir. Yapılan analize göre, deney grubunda son test ile kalıcılık testi ortalamaları arasında istatiksel anlamda fark olduğu gözlenmiştir. Kontrol grubundaki öğrencilerin kalıcılık ve son test ortalamaları arasındaki fark, deney grubundaki öğrencilerin test ortalamaları farkından daha yüksektir. Bu durumda deney grubunda bilginin kalıcılığının sağlandığı söylenebilir. Araştırma sonuçlarına göre teşhis anahtarı ve bitki koleksiyonu materyali kullanımının, bitkiler konusunu öğrenmede, beşinci sınıf öğrencilerinin akademik başarılarını olumlu etkiledikleri ve bilginin kalıcılığını sağladıkları bulgusuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this research is to identify plants - even though they cannot be observed in their natural habitat- to be informed about their existence, to recognize plant diversity and to observe plant samples by utilizing herbarium (used in this research) when it is not possible to reach out the plant itself. While classifying plants with herbarium, it is aimed to bring classification skills to 5th graders and to teach the use of identification key prepared in accordance with student level. It is a quasi-experimental design with a pretest-posttest control groups. It was conducted with 5th grade students in a public school in the second term of 2016-2017 Academic Year. The process groups of the research consisted of 64 students in total (32 students in experimental group, 32 students in control group). Classroom activities proper to Constructivist Approach were practiced in both groups. It was shared with students by a smart board presentation, question and answer and discussion methods. Different from control group, role play with flowering plant and demonstration with identification key methods were used in experimental group. In both groups, teaching was conducted by the researcher and lasted a week with 4 course hours. Research data was collected with achievement tests. Achievement test was implemented as a pre-test and post-test to experimental and control groups. One month after the application, achievement test was applied as permanency test.The hypotheses related with dependant variable (null hypotheses) in the research (pre- test, post-test and permanency test) were analyzed with unassociated sample t-test and associated sample t-test by utilizing SPSS 22 program. Prior to analysis, the normality hypothesis of t-test which is one of the parametric hypothesis tests, was tested with Kolmogorov-Smirnov and Shapiro-Wilk tests. In addition to normality hypothesis, the hypothesis of homogeneity of variance-covariance matrices was assayed with Box M test and the results indicated that the hypothesis was proved. Before the implementation, pre- test was conducted to both groups. Preliminary test results in process groups were analyzed with unassociated sample t-test.  The result of the analysis indicated that pre-test averages of experimental and control group students were statistically equal. Since the process groups were equal in terms of pre- test averages, the post-test and permanency test averages were compared to unassociated sample t-test. As a result of these tests, it is identified that there is a significant difference between the achievement and permanency test averages of experimental and control groups and null hypotheses were denied accordingly. In the results of achievement test and permanency test, the average of experimental group is higher than the average of control group. Whether these implemented three tests were affected each other or not was analyzed by associated sample t-test.  According to analysis conducted, no statistical difference was seen between the averages of achievement test and permanency test of experimental group. The pupils showed the same success in permanency test as they did in the achievement test. It can be said that the permanence of knowledge is proved in experimental group.  The average of permanency test results of pupils in control group were conferred higher than their achievement test averages. In this situation, it can be said that control group students were partially made up their shortages before permanency test was implemented. According to research results, the finding is deduced that the use of herbarium material and identification key positively impacted 5th grade pupil's academic success and proved the permanence of knowledge in learning the subject of plants.