Otomotiv yan sanayinde karbon ayak izinin hesaplanması - Bursa ili örneği
Carbon footprint calculation in automotive side industry - example of Bursa city
Yazar: GAMZE DİNDAR
Danışman: PROF. DR. MELİKE YALILI KILIÇ
Bursa Uludağ Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering

Özet:
Yerkürede gerçekleşen doğal ve antropojen kaynaklı faaliyetler sebebi ile atmosferdeki sera gazı miktarı atış göstermekte ve iklim değişikliği oluşmaktadır. 1988'de iklimin küresel olarak korunması ve iklim değişikliğinin farkındalığı için Hükümetler Arası İklim Değişikliği Paneli oluşturulmuştur. 1997'de ise Kyoto Protokolü ile ülkelere, sera gazı salınımlarını azaltma yönünde sorumluluklar verilmiştir. 2009'da sera gazı emisyonlarını azaltılması ile ilgili sorumluluklar oluşturan Kyoto Protokolüne Türkiye de taraf olmuştur. 

Bu çalışmada, Bursa Organize Sanayi Bölgesinde otomotiv yan sanayi sektöründe faaliyet göstermekte olan bir firmada karbon ayak izi örneklemesi yapılmıştır. Tesisten temin edilen veriler 2019 ve 2020 yıllarına ait olup uluslararası emisyon faktörleri dikkate alınarak hesaplanmıştır. Sera gazı envanterleri doğrultusunda, incelenen firmada Tier 1 yaklaşımıyla;  ısınma kaynaklı kullanılan yakıtlar, elektrik enerjisi tüketimi, su kullanımı, atıksu oluşumu, atık oluşumu, taşeron hizmet yolu ile temin edilen personel veya servis araçlarından kaynaklanan karbon ayak izi miktarı hesaplanmıştır. Çalışma sonucunda atmosfere verilen sera gazı emisyonu, 2019 yılında yaklaşık 16 501 ton ve 2020 yılında ise 12 921 ton CO2 eq olarak hesaplanmıştır. 

Elde edilen sonuçlar doğrultusunda mevcut çalışmalarla kıyaslama yapılmıştır. Karbon ayak izi azaltımı için yenilenebilir enerji kaynağı kurulması durumunda 2019 verilerine kıyasla 489,538 ton CO2 eq karbon emisyonunun oluşması engelleneceği sonucuna varılmıştır. İnsan faaliyetleri sonucu oluşan sera gazları atmosferde sıcaklık değişimlerine neden olmakta ve bunun bir sonucu olarak doğal afetler yaşanmaktadır. Bu sebeple sera gazlarının salınımının kontrol altında alınması için miktarının hesaplaması ve izlenmesi önem teşkil etmektedir.

Abstract:
Due to the natural and anthropogenic activities taking place in the world, the amount of greenhouse gas in the atmosphere shows fire and climate change occurs. In 1988, the Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) was created for the global protection of climate and awareness of climate change. In 1997, with the Kyoto Protocol, countries were given responsibilities to reduce their greenhouse gas emissions. In 2009, responsibility for reducing greenhouse gas emissions related to the Kyoto Protocol which Turkey has been a party oluşmuştur.

In this study, a carbon footprint sampling was carried out in a company operating in the automotive supplier industry in Bursa Organized Industrial Zone. The data obtained from the facility are for the years 2019 and 2020 and are calculated by considering international emission factors. In line with the greenhouse gas inventories, with the Tier 1 approach in the examined company; The amount of carbon footprint resulting from fuels used for heating, electrical energy consumption, water use, wastewater generation, waste generation, personnel or service vehicles provided by subcontractor service has been calculated. The greenhouse gas emission released into the atmosphere as a result of the study was calculated as 16 501 tons in 2019 and 12 921 tons of CO2 eq in 2020. 
	
A comparison was made with existing studies in line with the results obtained. It has been concluded that if a renewable energy source is established for carbon footprint reduction, 489,538 tons of CO2 eq carbon emission will be prevented compared to 2019 data. Greenhouse gases formed as a result of human activities cause temperature changes in the atmosphere and natural disasters occur as a result. For this reason, it is important to calculate and monitor the amount of greenhouse gas emissions under control for information.