Bor alaşımlı çeliklerin elektro erozyon ile işleme performansının belirlenmesi
Determination of electrical discharge machining performance of boron alloy steels
Yazar: İBRAHİM BAKİ ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. LEVENT URTEKİN ; ÖĞR. GÖR. ASIM GENÇ
Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İleri Teknolojiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Bu çalışmada, Bor Alaşımlı Çeliğin elektro erozyon ile işleme yöntemiyle işlenebilirliği araştırılmıştır. EEİ deneylerinde takım malzemesi olarak bakır elektrot kullanılmış olup, dielektrik sıvısı olarak standart dielektrik sıvısı tercih edilmiştir. Deneyler sırasında üç farklı parametre değişken olarak seçilmiş olup, bu parametreler; boşalım akımı, vurum süresi ve vurum bekleme süresidır. İşleme parametrelerinin iş parçası işleme hızı (İİH), elektrot aşınma hızı (EAH) ve ortalama yüzey pürüzlülüğüne (Ra) olan etkileri incelenmiştir. Taguchi'nin tam faktöriyel dizisi uygulanarak deneyler yapılmıştır. Taguchi Tam Faktöriyel Metodolojisi'ne göre işleme parametrelerinin optimum seviyeleri belirlenmiştir. Deneysel sonuçlara göre iş parçası işleme hızı, elektrot aşınma hızı ve yüzey pürüzlülüğü boşalım akımının artmasıyla birlikte artış göstermiştir. Vurum süresinin artması ile İİH ve EAH değerleri artarken, elektrot aşınmasının azaldığı tespit edilmiştir. Her bir işleme seviyesi için ideal işleme parametrelerinin farklı seviyelerde olduğu belirlenmiştir. İş parçası işleme hızı için ideal işleme parametreleri, akım, vurum süresi ve vurum bekleme süresi için sırasıyla 12 A, 100 µs ve 50 µs olarak bulunmuştur. EAH için ideal işleme parametreleri, akım için 24 A, vurum süresi için 100 µs, vurum bekleme süresi için ise 6 µs olarak bulunmuştur. Yüzey pürüzlülüğü için ideal işleme parametreleri, akım, vurum süresi ve vurum bekleme süresi için sırasıyla 12 A, 50 µs ve 24 µs olarak belirlenmiştir. Yapılan deneysel çalışmalar sonucunda; İş parçası işleme hızı (İİH), elektrot aşınma hızı (EAH), İş parçası yüzey pürüzlülüğünün boşalım akımının artmasıyla birlikte artış gösterdiği, İİH, İş parçası yüzey pürüzlülüğü değerlerinin vurum süresinin artmasıyla birlikte artış gösterdiği gözlenmiştir.

Abstract:
In this study, the machinability bor alloy steel material by electrical discharge machining method was investigated. Copper electrode was used as tool material and gas oil was preferred as dielectric liquid. During the experiments, three different parameters were selected as variables; discharge current, pulse on time and pulse off time The outcomes of machining parameters on material removal rate (MRR), electrode wear rate (EWR) and average surface roughness (Ra) have been investigated. Experiments were carried out by applying Taguchi's full factorial sequence. Experiments were carried out by applying Taguchi's full factorial sequence. Optimum levels of processing parameters were determined according to Taguchi full factorial methodology. As a result of the experimental studies; It has been observed that Material removal rate (MRR), electrode wear rate (EWR) and average surface roughness (Ra) increase with the increase of discharge current, MRR, workpiece surface roughness values increase with increasing stroke time. It has been determined that the ideal processing parameters for each processing level are at different levels. Ideal machining parameters for workpiece machining speed were found to be 12 A, 100 µs and 50 µs for current, pulse on time and pulse off time, respectively. Ideal machining parameters for surface roughness were determined as 12 A, 50 µs, and 24 µs for current, pulse on time and pulse off time, respectively. As a result of the experimental studies; It has been observed that Material removal rate (MRR), electrode wear rate (EWR), workpiece surface roughness increase with the increase of discharge current, IIH, workpiece surface roughness values increase with increasing stroke time.