Paket bitki çayları üzerinde incelemeler
Examinations on package herbal TEA
Yazar: ARZU KABAKÇI
Danışman: DOÇ. DR. SEVDA SÜZGEÇ SELÇUK
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Bitkiler = Plants ; Bitkisel çaylar = Herbal teas ; Mikroskopi = Microscopy ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal ; Çay = Tea

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, sadece eczanelerde satılan eczane ya da internet aracılığıyla 5 farklı markadan temin edilen, 65 bitki türünün oluşturduğu toplam 153 çeşit paket bitki çay  (A markası 22, B markası 24, C markası 44, D markası 26, E markası 37 ) örneği üzerinde incelemeler yapılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: 5 farklı markanın 153 çeşit paket bitki çay örneği, makroskobik ve mikroskobik olarak incelenmiştir. Ayrıca paket çaylardan hazırlanan %5'lik infüzyonlar üzerinde ön denemeler ile etken madde kontrolleri yapılmıştır. 
Sonuçlar: A, B, C, D, E markalarına ait paket çay örneklerinin ambalaj bilgileri incelendiğinde; ambalaj üzerinde yer alan isimlerde (Türkçe, Latince, İngilizce, drog, yerel) farklılıklar olduğu tespit edilmiştir. Ambalaj bilgileri karşılaştırıldığında; B, C, D ve E markalarının ambalaj bilgilerinde bazı eksiklikler olduğu saptanmıştır. Makroskobik incelemelerde B markasına ait Melisa Yaprağı B örneğinin yaprak şekilleri incelendiğinde, paket üzerinde belirtilen Melissa officinalis L. türü yerine Aloysia triphylla (L'Hérit.) Britton yapraklarının bulunduğu tespit edilmiştir. Mikroskopik incelemelerde ise Yulaf C, Atkuyruğu D ve Kirazsapı E çay örneklerinde farklı karakteristik yapılar görülmüştür. Yapılan ön denemelerde; A, B, C, D, E markalarından hazırlanan %5'lik infüzyonlarda literatür bilgileri doğrultusunda drogların içeriğinde bulunduğu bilinen bazı etken madde grupları (tanen, flavon) tespit edilmemiştir. İncelen 5 markanın ortak olan 6 çeşit çay örneği bulunmaktadır. Bunlar; biberiye, ıhlamur, kekik, mayıs papatyası, rezene ve tarçındır. Tartışma: Paket bitki çaylarının ambalaj bilgileri, makroskobik ve mikroskobik incelemeler ile etken maddeleri açısından karşılaştırılmış, aralarındaki farklılıklar, benzerlikler ve eksiklikler detaylı bir şekilde ortaya konulmuştur. 

Anahtar Sözcükler: Tıbbi çaylar, Paket çaylar, Tıbbi Bitkiler, Mikroskopik inceleme.

Abstract:
Purpose: The purpose of this study is to examine on 153 herbal package tea species  (A brand; 22, B brand; 24, C brand; 44, D brand; 26, E brand; 37) which are comprised of 65 herbal species only having sold in pharmacies and provided from 5 different brands through pharmacies or internet.
Materials and methods: 153 herbal package tea of 5 different brands are examined  as macroscopic and microscopic. Also, it is checked for active substance with pre-testing above 5 % infusions which are prepared package tea.
Results: It has been despited that there are some changes in the names above the packaging (Turkish, Latin, English, Drug, local ) when belonging  to A, B, C, D, E, brands package of herbal tea samples are examined. When package information is compared, some deficiences have been detected at the package information of B,C, D, and E brands. In the macroscopic examinations, it has been despited that there are Aloysia triphylla (L'Hérit.) Britton leafs instead of Melissa officinalis L., which   indicate on package when the type of leaf whose the sample of Melissa leaf belongs to B brand is examined. In microscopic examinations, it has been seen that different characteristic structures at the sample of Avena  C, Horsetail D, Cherry stalk E. In the pre-testing, some group of active substance known in the content of drugs has not been despited at five percent of infusion which prepared from A, B, C, D, E brands in accordance with literatüre knowledge. There are six different tea samples being common of 5 brands which has been examined. These are; rosemary, linden, thyme, chamomile, fennel, cinnamon.
Conclusion: Package information of package herbal tea has been compared in terms of active substance with macroscopic and microscopic examinations and also it has been revealed in detail differences, similarities and deficiencies among them.

Key words: Medicinal tea, Package tea, Medicinal herbals, Microscopic examinations.