Alternatif ve ana akım medyada barış gazeteciliği karşılaştırması: Rusya-Ukrayna Savaşı örneği
Comparison of peace journalism in alternative and mainstream media: The case of the Russian-Ukraine War
Yazar: EDA ER
Danışman: DOÇ. DR. EMRE OSMAN OLKUN
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Bu çalışma Rusya-Ukrayna savaşının, ana akım ve alternatif medyada sunuluş tarzlarını barış gazeteciliği üzerinden karşılaştırmalı olarak analiz etmek amacıyla yazılmıştır. Alternatif medya, demokratik ortamı sağlaması, ticari kaygıdan muaf olması, eşitlik ve katılımcılık özellikleri barındırması nitelikleriyle, ötekileştirilmiş, ikincil grup ve bireylere alan sağlamıştır. Yapısı gereği alternatif medya, ana akım medyanın karşısında; düşünce yapısı, ırk, cinsiyet, din, fark etmeksizin birçok bireye özgür bir biçimde seslerini duyurma imkânı sunmaktadır. Ana akım medya üzerinde hakim siyasi ve iktidar yapısının varlığı, ekonomik bakımdan bağımsızlığını sağlayamaması, izlenme kaygısı gibi etmenler haberlerin aktarılış tarzlarında etki meydana getirmektedir. Çalışma anaakım medyada barış haberciliğinin uygulanma ve varlığını anlamak amacıyla alternatif medya karşılaştırması üzerinden ele alınmıştır. Bu bağlamda Rusya-Ukrayna savaşının başladığı ay olan 1 Şubat-31 Mart 2022 tarihleri arasında, A Haber ve Bianet web sitelerinde yayınlanan haberlerin, barış gazeteciliğine uygun olarak aktarılışının yapılıp yapılmadığı durumu araştırılmıştır. Çalışmada içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Verilen tarih aralıklarında 678 haber saptanmış ve bu haberlerin her biri 10 sorudan oluşan kodlama cetveline tabii tutulmuştur. Çalışma sonucunda elde edilen veriler incelendiğinde, anaakım medyada barış haberciliğinden ziyade savaş haberciliğinin daha çok uygulandığı belirlenmiştir. Alternatif medyada ise barış haberciliği uygulamalarına ana akım medyaya göre daha çok riayet edildiği saptanmıştır.

Abstract:
This study was written to comparatively analyze the presentation styles of the Russia-Ukraine war in the mainstream and alternative media through peace journalism. Alternative media has provided a space for marginalized and secondary groups and individuals with its features of providing a democratic environment, being free from commercial concerns, and featuring equality and participation features. By its nature, alternative media is opposite to mainstream media; It offers many individuals the opportunity to make their voices heard freely, regardless of their mentality, race, gender or religion. Factors such as the existence of the dominant political and power structure on the mainstream media, its inability to achieve economic independence, and anxiety about monitoring have an impact on the way news is conveyed. The study was discussed through alternative media comparison in order to understand the implementation and existence of peace journalism in the mainstream media. In this context, the reporting of the news published on A Haber and Bianet websites between February 1 and March 31, 2022, the month when the Russia-Ukraine war started, was investigated in accordance with peace journalism. Content analysis method was used in the study. 678 news were identified within the given date ranges and each of these news was subjected to a coding table consisting of 10 questions. When the data obtained because of the study were examined, it was determined that war journalism was applied more in the mainstream media than peace journalism. It has been noted that peace journalism practices are respected more in alternative media than in mainstream media.