1990 sonrası Türk romanında potmodern kurgu
Postmodern fiction in Turkish novel after 1990
Yazar: TOLGA BAŞDAMAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MEHMET FETİH YANARDAĞ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 1990 sonrası = After 1990 ; Kurgu = Fiction ; Postmodern = Postmodern ; Postmodernizm = Postmodernism ; Roman = Novel ; Türk romanı = Turkish novel

Özet:
Toplumların geçirmiş olduğu siyasal ve sosyal değişimler edebiyatı da
derinden etkilemiştir. Yirminci yüzyılın ikinci yarısında Amerika ve Avrupa'da
ortaya çıkan postmodern düşünce, kısa sürede kültür ve edebiyat ortamına da
yansır. Gerçeği anlatma iddiasında olan roman, bu özelliğinden dolayı
postmodernizmden en fazla etkilenen edebî tür olmuştur. Postmodern felsefenin,
gerçekliği; özneye göre değişen bir görecelilik olarak tanımlaması, roman için de
önemli bir değişimin başlangıcıdır. Gerçeklikten uzaklaşarak, toplumsallığını
kaybeden roman, kendi yazılış serüvenini anlatan bir türe dönüşür. İçeriğin çoğulcu
bir şekilde dağılması, metinlerarasılık, üstkurmaca, gerçekliğin yitimi bu yeni
romanların en önemli özellikleri olmuştur.
Postmodern romana ait birtakım özelliklerin 1990 öncesi Türk
romanlarında da görülmesine rağmen, yazınsal bir anlayış olarak postmodern
romanların 1990 sonrasında yoğunlaştığı görülür. Bu romanlarda gerçeklikten
kopuş ve kurmacalık açıkça belirtildiği için, romanlar kurgusal özelliklerine göre
değerlendirilmiştir. Postmodern romanların genel özelliklerini gösteren eserler,
dokuz farklı başlık altında incelenmiştir. Bu çalışmada amaç, postmodern
düşüncenin Türk romanındaki yansımalarını anlamaya çalışmak ve postmodern
romanların, roman türünün ilk ortaya çıktığı noktadan çok farklı bir yerde
olduğunu göstermektir.

Abstract:
Social and political changes that societies experienced have also affected
literature deeply. Postmodern thought which surfaced in the second half of 20th
century in America and Europe reflected on the culture and literature as well in a
short time. Novel whose claim is to tell the truth has been affected the most by
postmodernism because of this. The fact that postmodern philosophy describes
reality as relativity that changes according to subject is the beginning of an
important change for the novel. Novel has changed into a genre that tells the
adventure of itself being written by getting away from reality and losing its sense of
community. Distribution of content in a pluralist way, intertextuality, metafiction
and loss of reality are the most important properties of these new novels.
Even though some of the properties that belong to postmodern novel were seen in
Turkish novels before 1990, it is seen that postmodern novels centred after 1990 as a
literary concept. Since disengagement from reality and fictitiousness are openly
indicated in these novels, they have been reviewed by their fictional properties. The
works that show general properties of postmodern novels have been analysed under
nine different titles. In this study the aim is to try to understand the reflections of
postmodern thought in Turkish novel and to show that postmodern novels are in a
very different place than the point novel genre first surfaced.