AB enerji bağımlılığı bağlamında, alternatif enerji nakil güzergahı olarak Türkiye /
Yazar: SÜLEYMAN BAT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖZKER KOCADAL
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Günümüzde enerji büyük bir güç unsurudur. Ülkelerin karar alma süreçlerine
etki etmektedir. Enerji konusu ülkelerin ekonomik gelişmişlikleri ile doğrudan ilgilidir,
ekonomik açıdan ilerlemenin anahtarıdır. Ülkeler böylesine bir gücü elde edebilmek ve
muhafaza edebilmek maksadıyla temiz, ucuz aynı zamanda güvenli ve istikrarlı enerji
kaynakları tedarik etmek durumundadırlar. Bunu yaparken de dışa bağımlılık olgusuna
dikkat etmelidirler. Çünkü dışa bağımlılık dış politikada ülkelerin bağımsız bir Şekilde
karar alabilmelerini önemli ölçüde etkilemektedir.
AB enerji tüketiminde dünyada üçüncü sıradadır. Enerji tedariğinin büyük
kısmını Rusya vasıtası ile gerçekleştirmektedir. Bu bağlamda AB, Rusya'ya bağımlıdır
ve bu durumdan rahatsızdır. AB bağımlılığı azaltmak maksadıyla özellikle enerji kaynak
çeşitliliğini arttırmaya ve güvenli enerji tedariğine yönelik bir politika benimsemiştir. Bu
politika kapsamında jeopolitik konumu gereği Türkiye AB için güvenli ve ekonomik bir
enerji koridorudur.
Türkiye sadece bir geçiş güzergahı olmayı değil aynı zamanda pastadan daha
fazla pay almayı istemekte, bu konuda pasif bir aktör olarak değil, belirleyici ve aynı
zamanda karar verici bir aktör olmak istemektedir. Bu çalışmada Türkiye açısından
gelişen güncel fırsatlara değinilerek, enerji merkezi hâline dönüşmenin avantajları
irdelenecektir. AB ve Türkiye'yi enerji politikaları bağlamında bir araya getiren ya da
birbirine enerji nakil hatları bakımından karşılıklı bağımlı kılan nedir sorusuna cevap
aranacaktır. AB Enerji Politikalarının güvenli enerji tedariğinde alternatif çözüm
arayışları ile Türkiye Enerji Politikaları örtüşmekte ve Türkiye giderek önem kazanan
bir alternatif güzergah olarak ön plana çıkmaktadır. Bunu hem AB'nin hem Türkiye'nin
örtüşen çıkarları ve ortak politikaları meydana getirmiştir.

ANAHTAR KELİMELER: AB, Enerji bağımlılığı, Geçiş güzergahı, Boru hattı,
Türkiye, Enerji politikası, Doğalgaz, Petrol, Rusya, Enerji merkezi

Abstract:
Energy is a major factor in today's power politics. It plays a significant role in
the decision-making processes of countries. Energy is directly related to economic
development of countries and it is the key to economic progress. In order to achieve and
maintain an important position of power in international relations, a country do need
clean, cheap and also safe and stable energy supplies. While doing so, the country
should avoid external dependency. That is because having external dependency
significantly diminishes the ability of a country to pursue an independent foreign policy.
The EU is the third biggest consumer of energy in the world. A large amount of
EU's energy is imported from Russia. As such, the EU is dependent on Russia for
energy supplies and that is something the EU is concerned about. The EU has adopted a
policy to lessen its dependency, by increasing diversity of its energy sources as well as
working towards the safe and stable supply of energy to the EU. With respect to this
policy, Turkey, thanks to its geopolitics, appears as a secure and less costly energy
corridor for the EU's supply lines.
Turkey, however, does not want to become only a transit route for EU energy but
also wants to have a bigger role in energy politics, with the view of becoming an
independent major player. The thesis looks at the current energy projects as well as
opportunities for Turkey and the EU, resulting from their mutual interest of energy
security.

Key words: EU, Energy Dependency, Transit Route, Pipeline, Turkey, Russia, Energy
Politics, Natural Gas, Oil, Energy Hub