Dikkat eksikliği/ hiperaktivite bozukluğu olan 8-12 yaş grubu çocuklarda yaşam kalitesi ölçeğinin (DE/ HB-YKÖ) geliştirilmesi
Measuring quality of life scale in children with attention deficit/ hyperactivity disorder (AD/ HD-QOL) 8-12 years old
Yazar: GÜLÜMSER DOLGUN
Danışman: PROF.DR. SEVİM SAVAŞER
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
7. ÖZET Çalışma, Dikkat Eksikliği/Hiperaktivite Bozukluğu (DE/HB) olan 8-12 yaş grubu okul çocuklarında Yaşam Kalitesi Ölçeği (YKÖ) ni geliştirmek amacıyla metodolojik olarak gerçekleştirildi. Çalışmanın verileri, Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Vakfı Gelişim ve Nöropsikiyatri Birimi polikliniğinden DE/HB tanısı ile izlenen 79 çocuktan elde edildi. Test-tekrar test analizleri 36 çocuk ile yapıldı. Çocuk ve aile değerlendirme formu ve Dikkat Eksikliği/Hiperaktivite Bozukluğu olan Çocuklarda Yaşam Kalitesi Ölçeği ile elde edilen veriler; bağımlı gruplarda t testi, bağımsız gruplarda t testi, Mann Whitney-U testi, Pearson momentler çarpımı korelasyonu, Faktör analizi, Cronbach alfa, tek yönlü varyans analizi ve Tukey testi İle değerlendirildi. Literatür doğrultusunda hazırlanan, 30 maddeden oluşan, ev ve okul olarak iki alanı kapsayan Dikkat Eksikliği /Hiperaktivite Bozukluğu- Yaşam Kalitesi Ölçeği (DE/HB- YKÖ)'nün kapsam geçerliliği için uzman görüşü alındı. Ölçeğin test-tekrar test güvenirliği okulda r=,98 evde r=,90, iç tutarlılık analizi için yapılan Cronbach alfa değeri okulda,80 evde,76, madde toplam puan güvenirliği okulda r=,27-,81, evde r=,35 -64 arasında bulundu. Yapı geçerliliği için yapılan faktör analizinde; bilişsel, sosyal, psikolojik olarak 10'ar maddelik 3 alt boyut elde edildi. Alt boyutlarının test-tekrar test güvenirliği okulda r=,91-,99, evde r=,87-89, Cronbach alfa okulda,52-,87, evde,45-,60, madde toplam puan güvenirliği okulda r=,36-,87 evde r=,29-,64 arasında idi. Sonuç olarak, yeni geliştirilen "DE/HB-YKÖ"nün geçerlik ve güvenirlik düzeyi yüksek bulunmuştur. Anahtar kelimeler: Dikkat Eksikliği/Hiperaktivite Bozukluğu, Yaşam Kalitesi, Ölçek Geliştirme. 85

Abstract:
SUMMARY DEVELOPING "MEASURING QUALITY OF LIFE SCALE IN CHILDREN WITH ATTENTION DEFICIT/HYPERACTIVITY DISORDER" 8-12 YEARS OLD This study was metodically verified for the purpose of improving the scale of life quality of school children with Atention Deficit/ Hyperaktivity Disorder 8-12 years old. The study data is obtained by 79 children whose DE/HB diagnosis at Marmara University Medical Faculty Child Psychiatri Center. The analyse of the test-retest is done with 36 children. Data were collected by using evaluation form of children and family, and quality of life scale in children with DE/HB. Data were evaluated by independent-samples T test, paired-samples T test, Mann Whitney-U test, Pearson moments multiplication, factor analysis, Cronbach alpha test, one-way ANOVA and Tukey test. Having improved on the basis of the relevant literature and consist of 30 items life quality scale with DE/HB have been included two areas such as school and home. For the validity of the scale, the opinion of the specialist is taken. The realibility of the test- retest in school r =,98; at home r =,90; value of the Cronbach alfa for the realibility in school is,80; at home is,76. The realibility of the item total score in school is founded between r =,27 -,81; at home is founded between r =,35 -,64. In the factor analysis which is done for the realibility of the structure; is obtained three sub-dimensions, Cognitive, Social, Emonsion, with ten items. The realibility of the test-retest of the sub- dimensions in school is founded between r =,91 - 99; at home is founded between r =,87 - 89; Cronbach alfa in school is founded between 52-87; at home is founded between 45-60; The realibility of the item total score in school is founded between r =,36-,87; at home is founded r =,29-,64. As a result, the level of the validity and reliability of the new improved "Atention Deficit/ Hyperaktivity Disorder Quality of Life AD/HD-QOL" is founded high. Key words: Atention Deficit/ Hyperaktivity Disorder, Quality of Life, Developing Scale. 86