Bir kamu ilkokulunda öğrencilerin istenmeyen davranışlarının nedenlerine ve çözümüne ilişkin durum çalışması
Case study on the reasons and solutions of students' misbehaviors in a public primary school
Yazar: MUSTAFA DURULMUŞ
Danışman: PROF. DR. NACİYE AKSOY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Sınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Sınıf yönetimi = Classroom management ; Öğrenci davranışı = Behavior of student ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlkokullar = Primary schools ; İstenmeyen öğrenci davranışı = Unwanted student behavior

Özet:
Okulda ve sınıfta, eğitsel çabalara mani olan edimlerin tümü öğrencilerin istenmeyen davranışı olarak nitelendirilir. İstendik olamayan tüm edimler eğitim ve öğretim etkinliğinin yürütülmesinde önemli sorunlara yol açmakta ve öğretme ve öğrenmenin niteliğini olumsuz etkilemektedir. Sınıf yönetimi alanında öğretmenlerimizi en çok zorlayan konulardan biri de öğrencilerin istendik olmayan davranışlarıdır. Sorunu çözebilmek için öncelikle sorunun kaynağının bilinmesi gerekmektedir. Öğrencilerin olumsuz davranışlarının kaynağı ile ilgili alan yazında pek çok araştırma olmasına karşın, eğitim öğretim temel öğeleri olan öğretmen, öğrenci ve velinin görüşlerinin birlikte değerlendirildiği çalışmalar sınırlı düzeydedir. Oysaki öğrencilerin olumsuz davranışlarından en çok etkilenen kişiler öncelikle öğretmen, öğrenci ve velilerdir. Bu araştırmanın genel amacı, bir kamu ilkokulunda öğrencilerin istenmeyen davranışlarının nedenleri ve çözüm yolları konusunda eğitimin bileşenleri olan öğretmen, öğrenci ve velilerin görüşlerini tespit etmektir. Çalışma nitel araştırma yaklaşımı içerisinde bir durum çalışması olarak desenlenmiştir. Katılımcılara kolay erişilebilir olması nedeniyle çalışmada kolay ulaşılabilir örneklemeye gidilmiştir. Araştırma verileri 2016-2017 eğitim öğretim yılında Ankara ili Mamak ilçesindeki bir kamu ilkokulunda 16 sınıf öğretmeni, 32 veli ve 16 öğrenci ile odak grup görüşmesi yapılarak elde edilmiştir. Görüşmeler sırasında uzman görüşleri alınarak, araştırmacı tarafından hazırlanmış yarı yapılandırılmış görüşme soruları kullanılmıştır. Hazırlanan görüşme sorularının anlaşılırlığı bir grup görüşmesinde denenmiş ve görüşme sonuçları uzman eşliğinde değerlendirilmiştir. Uzman görüşleri doğrultusunda gerekli düzeltmeler yapılmış ve odak grup görüşmelerinde bu sorular kullanılmıştır. Görüşmeler katılımcı izni alınarak video kayıt cihazıyla kaydedilmiş ayrıca görüşmeleri not etmesi için bir gözlemci ortamda hazır bulundurulmuştur. Görüşmeler sonunda video kayıt cihazı ve gözlemci notlarından elde edilen veriler belirli temalar altında toplanarak düzenlenmiş, elde edilen veriler tanımlanmış ve verilerin daha anlaşılır olabilmesi için yüzde ve frekans değerleri tablolaştırılmıştır. Çalışma sonuçları bir biriyle karşılaştırılarak yorumlanmış, bulgular arasında neden sonuç ilişkileri kurularak istenmeyen davranışların nedenleri ve çözüm önerileri hakkında çıkarımlarda bulunulmuştur. Çalışmanın sonuçlarına göre, öğretmen, veli ve öğrencilerin çoğunluğu "şiddet, zorbalık, küfür, kötü söz ve alay etmeyi" en rahatsız edici davranış olarak görmektedirler. Öğretmenler ve velilere göre istenmeyen davranışın kaynağı aile ve sosyal çevredir. Öğrenciler, istenmeyen davranışın nedeni olarak en çok arkadaşlarının davranış bozukluklarını işaret etmektedir. Ayrıca öğrenciler istenmeyen davranışları arkadaşları ile eğlenmek ve onları sinirlendirmek için yaptıklarını belirtmişlerdir. İstenmeyen davranışın düzeltilebilmesi konusunda öğretmen ve veliler öncelikle ailenin ikinci sırada ise öğretmenin etkili olacağını düşünmektedir. Öğrenciler ise bu tür davranışı yapan arkadaşları ile kendileri olumlu iletişim kurarak, arkadaşlarının davranışlarını düzeltebilecekleri inancına sahiptirler.

Abstract:
In school and in classrooms, students' all acts  that prevent educational activities are described as misbehaviors. Students' misbehaviors lead to significant problems in the conduct of teaching and learning activity and adversely affect the quality of teaching and learning. One of the most challenging issues for teachers in classroom management is the misbehaviors of students. In order to solve the problem, the reason of the problem must first be understood.  Despite the fact that there are many studies on the causes of misbehaviors of students, there is limited studies in which the opinions of teachers, students, and parents, which are the basic elements of education and training, are evaluated jointly. However, the people who are the most affected by the misbehaviors of students are primarily teachers, students and parents. The overall aim of this research is "to identify jointly the opinions of teachers, students and parents who are the main subjects of education in the causes and solutions of misbehaviors of students in a public primary school". Within the qualitative research approach, the study was designed as a case study. As a purposeful sampling technique, conveniance sampling was used because of subjects' convenient accessibility and proximity to the researcher. The data were collected from 16 primary school teachers, 32 parents and 16 students in a public primary school in Mamak district of Ankara province, in 2016-2017 academic year. Semi-structured interview questions prepared by, based on expert opinions, the researcher were used during the interviews. The clarity of the prepared interview questions was tested in a group interview and the interview results were assessed with expert help. The necessary corrections were made in the direction of expert opinions and these questions were used in focus group interviews. The interviews were recorded with the video recorder with the permission of the participant and an observer was also there to take notes about the interviews. Interview data were organized under specific themes, and descriped as the percentage and frequency values in order to make the findings more clear and understanable. The findings were interpreted in comparison with one another, the causal relationships between the findings were established, and the causes and solution of the students' misbehaviors were interpreted. According to the results of the study, the majority of teachers, parents and students regard violence, bullying, profanity, bad words and ridicule as the most disturbing behavior. According to teachers and parents, the source of students' misbehavior is family and social environment. Students often refer to behavioral disturbances as the cause of misbehavior. In addition, students have mentioned that they do distruptive behaviors to have fun with their friends and make them angry. Teachers and parents think that the teacher is the main person to correct the students' disruptive behaviors. Students have the belief that they can improve their behaviors by communicating positively with their friends.