Erken Cumhuriyet Döneminde Klasik Türk Musikisi alanındaki gelişmeler (1923-1953)
Major developments in Classical Turkish Music in the Early Republican Period between 1923 and 1953
Yazar: UFUK DEMİRBAŞ
Danışman: PROF. DR. FATMA REYHAN ALTINAY
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Müziği Ana Bilim Dalı / Türk Müziği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Müzik = Music

Özet:
Bu doktora araştırması 1923–1953 yılları arasında 'Erken Cumhuriyet Döneminde Klasik Türk Musikisi Alanındaki Başlıca Gelişmeler' e odaklanır. Bu doktora araştırmasının temel kavramlarından olup tarihsel çerçeveyi belirleyen 'erken cumhuriyet' dönemi tanımlaması açıklanarak, klasik Türk musikisi türü ile ilişkisi kurulmuştur. Bu çerçeve aynı zamanda 'Osmanlı Dönemi–Erken Cumhuriyet Dönemi–Cumhuriyet Dönemi' klasik Türk musikisinin görünümünün de açıklanması hususunda iş görmüştür.  Bu süreçlere ilişkin olarak klasik Türk musikisi alanındaki temel terimler ve tanımlamalar açıklanarak, 'klasik Türk musikisi' tür adlandırması hususundaki tartışmalara yanıt aranmış ve anlamlandırılmıştır. Bu doktora tezinin bölümlerinde klasik Türk musikisinde nazari/kuramsal yaklaşımlar; klasik Türk musikisinde teorik birikimi oluşturan başlıca müzikologların, bestekârların kitapları, makaleleri, eserleri incelenerek, elde edilen bulgular ışığında klasik Türk musikisinin temel bileşenleri değerlendirilmiştir. Doktora araştırmasının sınırları kapsamında dönemin bestekârlarının ürettiği eserler; icra biçemi merkezli ve kurumlara göre icra biçemleri olmak üzere iki ayrı inceleme yöntemiyle döneme ait bulgular sunulmuştur.  Bu doktora araştırmasının nihai sonucu olarak erken cumhuriyet döneminde klasik Türk musikisi türünün bütün kuramsal ve icra bağlamlarına ilişkin gelişmeler sistematik olarak sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: Erken Cumhuriyet, Klasik Türk Musikisi, Türk Musikisi Nazariyatı, Rauf Yekta, Hüseyin Sadettin Arel

Abstract:
This doctoral research focuses on 'Major Developments in Classical Turkish Music in the Early Republican Period' between 1923 and 1953. The definition of the 'early republic' period, which is one of the basic concepts of this doctoral research determining the historical framework, has been explained and its relationship with the classical Turkish music genre has been established. This framework also served to explain the appearance of classical Turkish music in the 'Ottoman Period-Early Republic Period-Republican Period'. In relation to these eras, the basic terms and definitions in the field of classical Turkish music were explained, and answers in terms of the debates on the title of "classical Turkish music" genre were sought. In the chapters of this doctoral thesis, the main components of classical Turkish music were evaluated in the light of the findings obtained by examining the books, articles and the works of the main musicologists and composers who formed the theoretical background of classical Turkish music. Within the scope of the doctoral research, the findings regarding the works produced by the composers of the period were presented with two different analysis methods: work style based and institution based. As the final result of this doctoral research, it is aimed to systematically present the developments regarding all the theoretical and performance contexts of classical Turkish music in the Early Republican Period.

Keywords: Early Republic, Classical Turkish Music, Classical Turkish Music Theory, Rauf Yekta, Hüseyin Sadettin Arel