Lise öğrencilerinin ders dışı sportif etkinliklere yönelik tutumları ve sosyalleşme düzeylerinin incelenmesi
Examination of high school students' attitudes and socialization levels towards extracurricular sporting activities
Yazar: HASAN KARAKOÇ
Danışman: PROF. DR. SERKAN REVAN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Rekreasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmanın amacı lise öğrencilerinin ders dışı sportif etkinliklere yönelik tutumlarının ve sosyalleşme düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelemektir. Çalışmanın araştırma grubunu 2022-2023 Eğitim Öğretim yılı Konya İl Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı okullarda eğitim görmekte olan 9-10-11-12. sınıf öğrencilerinin yer aldığı 13 ile 18 yaş aralığında 628 kız ve 593 erkek öğrenci oluşturmuştur. Çalışmada veri toplama aracı olarak "Ders dışı sportif etkinliklere yönelik öğrenci tutum ölçeği" (DSEÖTÖ) ve "Sosyalleşme düzeyi ölçeği" (SDÖ) kullanılmıştır. Toplanan veriler, SPSS 23.0 programı ile analiz edilmiştir. Toplanan veriler üzerinde analizlere geçilmeden önce belirlenen sınırlar içinde olup olmadıkları, istatistiksel analizlerde kullanılamayacak kadar eksik veya hatalar barındırıp barındırmadıkları Keşfedici Veri Analizi (Exploratory Data Analysis, EDA) ile kontrol edilmiştir.  Lise öğrencilerinin demografik değişkenlere göre ders dışı sportif etkinliklere yönelik tutumlarının, sosyalleşme düzeylerinin farklılaşıp farklılaşmadığı parametrik testlerle sınanmıştır. Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) çoklu karşılaştırmalar için kullanılmış, ikili karşılaştırmalar için bağımsız gruplar t Testi tercihen kullanılmıştır. Tek yönlü varyans analizi sonucu ortaya çıkan grup farklılıklarının kaynağını belirlemek üzere, varyansların homojen olduğu durumlarda Tukey HSD ve LSD çoklu karşılaştırma testleri; varyansların homojen olmadığı durumlarda ise Tamhane's T2 çoklu karşılaştırma testi kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi 0,05 olarak kabul edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda lise öğrencilerinin sportif etkinliklere yönelik tutumları ve sosyalleşme düzeyleri ile yaş, okul türü, aile gelir durumu, okul sporlarında yer alma ve düzenli egzersiz yapma değişkenleri arasında anlamlı düzeyde farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Ayrıca DSEÖTÖ alt boyutları ve DSEÖTÖ toplamına ait puan ortalamaları ile SDÖ puan ortalamaları arasında pozitif yönlü orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,01). Sonuç olarak, lise düzeyindeki öğrencilerinin ders dışı sportif etkinliklere yönelik tutumlarının artışına paralel olarak sosyalleşme düzeylerinin de arttığı söylenebilir.

Abstract:
The aim of this study is to examine high school students' attitudes and socialization levels towards extracurricular sports activities according to various variables. The research group of the study is 9-10-11-12 students studying in schools affiliated to Konya Provincial Directorate of National Education in the 2022-2023 academic year. The study consisted of 628 female and 593 male students between the ages of 13 and 18. "Student attitude scale towards extracurricular sports activities" (DSEÖTÖ) and "Socialization level scale" (SDS) were used as data collection tools in the study. The collected data were analyzed with SPSS 23.0 program. Before starting the analysis on the collected data, it was checked with Exploratory Data Analysis (EDA) whether they were within the specified limits and whether they were incomplete or contained errors that could not be used in statistical analyses. Whether high school students' attitudes towards extracurricular sports activities and their socialization levels differ according to demographic variables was tested with parametric tests. One-Way Analysis of Variance (ANOVA) was used for multiple comparisons, while independent groups t Test was preferably used for pairwise comparisons. In order to determine the source of group differences resulting from one-way analysis of variance, Tukey HSD and LSD multiple comparison tests are used in cases where variances are homogeneous; In cases where the variances were not homogeneous, Tamhane's T2 multiple comparison test was used. The significance level was accepted as 0.05. As a result of the analyses, a significant difference was detected between the attitudes and socialization levels of high school students towards sports activities and the variables of age, school type, family income level, taking part in school sports and regular exercise (p <0.05). In addition, it was determined that there was a positive, moderately significant relationship between the mean scores of the DSEAS sub-dimensions and the DSEAS total and the SDAS score averages (p<0.01). As a result, it can be said that the socialization levels of high school students have increased in parallel with the increase in their attitudes towards extracurricular sports activities.