Etkileşimli kitap okuma programının işitme yetersizliği olan 6 yaş grubu çocukların dikkat ve anlama seviyelerine etkisinin mobil EEG cihazı kullanılarak ölçülmesi
Measuring the effect of interactive book reading program on attention and comprehension levels of 6-year-old children with hearing impairment by using mobile EEG device
Yazar: BETÜL KUDUZ
Danışman: DR. EMİNE GÜLRİZ AKAROĞLU
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control ; Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Elektroensefalografi = Electroencephalography ; Etkileşimli kitap okuma = interactive book reading ; Kitap okuma = Book reading ; Veri madenciliği = Data mining ; Yapay sinir ağları = Artificial neural networks ; Özel eğitim = Special education ; İşitme bozuklukları = Hearing disorders ; İşitme cihazları = Hearing aids ; İşitme kaybı-sensori nöral = Hearing loss-sensorineural

Özet:
Bu çalışmada, etkileşimli okuma programının işitme yetersizliği olan çocukların dikkat ve anlama seviyesine etkisi olup olmadığı araştırılmıştır. Araştırmada duyma güçlüğü çeken ve cihaz kullanıcısı olan 6 yaşındaki 14 katılımcının beyin sinyalleri mobil EEG cihazı ile kaydedilerek analizler yapılmıştır. Bu sinyaller üzerinde yapılan frekans bölgesi analizleri sonucunda, etkileşimli okuma programı sırasında kaydedilen EEG sinyallerinin, geleneksel okuma programında kaydedilen EEG sinyallerine göre daha yoğun bir aktiviteye sahip olduğu görülmüştür. Mobil EEG cihazının ölçtüğü beynin dikkat ve anlama ile ilgili frekans bantları, daha yoğun değerler üretmektedir. Ayrıca etkileşimli okuma programında elde edilen sinyaller daha geniş bir frekans bandında dağılım gösterirken, geleneksel okuma programındaki sinyallerin dağılımının daha sınırlı olduğu görülmüştür. Bu da etkileşimli okuma sırasında beynin belli bir frekans bandında daha aktif çalıştığını göstermektedir. Tüm bu bulguların yanında sinyaller makine öğrenmesi algoritmalarıyla analiz edildiğinde, geleneksel okuma ve etkileşimli okuma programındaki dikkat ve anlama becerileri arasında %72'lik bir ayırt edici fark olduğu görülmüştür. Ayrıca bu bulgular her hafta için ayrı ayrı incelendiğinde etkileşimli okuma programının, geleneksel okuma programı üzerinde güçlendirici yönde etkileri olduğuna dair işaretler görülmektedir. Bu çalışma, duyma güçlüğü çeken çocukların dikkat seviyelerinin ve anlama becerilerinin geliştirilmesinde etkileşimli okuma programının önemini vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Koklear implant, işitme cihazı, işitme yetersizliği, okuma, etkileşimli okuma

Abstract:
In this study, it was investigated whether the interactive reading program had an effect on the attention and comprehension levels of children with hearing impairment. In the study, the brain signals of 14 participants, aged 6, who have hearing difficulties and are hearing aid users, were recorded with a mobile EEG device, and analyzed. It has been seen in the research that the signals recorded during the interactive reading program have more intense activity in the frequency region compared to the traditional reading program. It produces more intense frequency values in the activities in the frequency bands of the brain related to attention and comprehension, which are measured by the mobile EEG device. In addition, it was observed that the signals obtained in the interactive reading program were distributed in a wider frequency band, while the distribution of the signals in the traditional reading program was more limited. This shows that the brain works more actively in a certain frequency band during interactive reading. In addition to all these findings, when the signals were analyzed with machine learning algorithms, it was observed that there was a distinctive difference of 72% between the attention and comprehension skills in the traditional reading and interactive reading program. In addition, when these findings are examined separately for each week, there are signs that the interactive reading program has strengthening effects on the traditional reading program. This study highlights the importance of the interactive reading program in the development of attention levels and comprehension skills of children with hearing impairment.
Keywords
Cochlear implant, hearing aid, deaf, reading, interactive reading