Franz Schubert'in Trockne Blumen Lied'inin, Flüt ve Piyano için Çeşitlemeler'ine (D 802) etkilerinin incelenmesi ve Eserin icrasına dönük çalışma önerileri
Analysis of the Effect of Franz Schubert's Lied Trockne Blumen on His Variations for Flute and Piano (D 802) and suggestions for Its performance
Yazar: ÖZLEM NOYAN
Danışman: PROF. AYLA ULUDERE
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Ana Sanat Dalı / Üflemeli ve Vurmalı Çalgılar Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2024
Konu: Müzik = Music

Özet:
ÖZET
Hastalığı nedeniyle bunalımlı bir döneme rastlayan 1824 yılında Franz Schubert, Wilhelm Müller'in bir aşk hikayesini konu alan ve besteciyi lirisizmiyle etkileyen şiirleri üzerine Die Schöne Müllerin (Güzel Değirmenci Kız) başlıklı şarkı döngüsünü besteler. Eseri tamamlamasından birkaç ay sonra döngünün 18. Lied'i Trockne Blumen'in (Solmuş Çiçekler) temasını, tıpkı daha önce Forellenquintett (Alabalık Beşlisi), Rosamunde ve Der Tod und Das Mädchen (Ölüm ve Genç Kız) eserlerinde yaptığı gibi flüt ve piyano için virtüözite gerektiren bir dizi çeşitleme setinde kullanır. Variationen für Flöte und Klavier über "Trockne Blumen" aus "Die Schöne Müllerin" (D 802) ("Die Schöne Müllerin"den "Trockne Blumen" Üzerine Flüt ve Piyano için Çeşitlemeler (D 802) başlıklı bu eser, flüt kadar piyano partisinin de önemiyle Schubert'in oda müziği türündeki ustalığını bir kez daha gözler önüne serer. Hikayesini kelimeler olmadan çağrıştırmanın getirdiği müzikal ifade güçlüğüyle beraber "Giriş", "Tema" ve peşi sıra farklı karakterlerle gelen yedi çeşitlemeden oluşan kompozisyonu ve virtüözite gerektiren partileri, Schubert'in çeşitlemelerini teknik ve yorum açısından üst seviyelere taşır. Günümüzde eser, Romantik Dönemin "stil temsilcisi" kabul edilen etkili örneklerden biri olarak görülür. Bu eser metni çalışmasının merkezinde Schubert'in Die Schöne Müllerin'den Trockne Blumen Lied'i ve bestecinin bu Lied'in teması üzerine flüt ve piyano için bestelediği diğer eseri Variationen für Flöte und Klavier über "Trockne Blumen" aus "Die Schöne Müllerin" (D 802) vardır. Çalışmada flüt ve piyano için çeşitlemelerin yapısal özellikleri mercek altına alınmadan önce eser hakkındaki araştırma alanı genişletilerek, bestecinin müziğine yüklediği anlam ve Lied ile çeşitlemeler arasındaki ilişkiyi anlamak amaçlanmıştır. Bu doğrultuda belirlenen konu başlıkları altında Romantik Dönem ve müziğe etkileri, XIX. yüzyılda flüt müziği ve flütçü olmayan bestecilerin repertuvara katkıları ile Lied ve çeşitleme biçimine değinilerek çalışma, odak esere doğru ilerletilmiştir. Schubert'in yaşamı, eserleri bağlamında ele alınarak sosyal hayatı ve çevresinin üretimindeki etkisi, kişilik yapısı ve ruhsal durumu, kendisinin, araştırmacıların ve yakın çevresinin ifadelerine dayanılarak aktarılmıştır.  "Die Schöne Müllerin"den Trockne Blumen Üzerine Flüt ve Piyano için Çeşitlemeler'den hemen önce bestelediği şarkı döngüsü ve bu şarkı döngüsünden flüt çeşitlemelerine tema olarak seçtiği Trockne Blumen Lied'i, Schubert'in müziği, Lied ve diğer türlerin gelişimine katkıları, müziğinin edebiyatla ilişkisi ve şiirin Türkçe anlamı yanında bestecinin bu temayı flüt için bir çeşitleme setinde kullanma nedeni irdelenmiştir.  Eser metni çalışmasının son bölümünde, tek temayı paylaşan ve kısa zaman aralığında biri ses, diğeri çalgı için bestelenen eserlerin analizleriyle Lied'in çeşitlemelere etkisi araştırılmış, sözler olmadan hikayeyi çağrıştırmakla sorumlu olan flüt yorumcularına, Lied yorumlarından yola çıkan ortak alanlar işaret edilerek müzikal bütünlüğü oluşturmaya yardımcı olacak tavsiyeler ve anlamlı yorumları oluşturmada iyi bir tekniğin önemine dikkat çekmek için, esere atıfta bulunan özgün alıştırmalara yer verilmiştir. 
Anahtar Kelimeler: Franz Schubert, flüt, Trockne Blumen, Lied, çeşitleme.

Abstract:
ABSTRACT
In 1824, during a period of depression due to his illness, Franz Schubert composed the song cycle Die Schöne Müllerin (The Fair Maid of the Mill) based on Wilhelm Müller's the poems about a love story, which impressed the composer with their lyricisim. A few months after completing the work, he used the theme of the cycle's 18th Lied, Trockne Blumen (Withered Flowers), in a set of virtuoso variations for flute and piano, just as he had previously done in the Forellenquintett (Trout Quintet), Rosamunde, Der Tod und Das Mädchen (Death and the Maiden). Variationen für Flöte und Klavier über "Trockne Blumen" aus "Die Schöne Müllerin" (D 802) (Variations for Flute and Piano on "Trockne Blumen" from "Die Schöne Müllerin" (D 802) reveals Schubert's genius in chamber music with the importance of the piano part as well as the flute. With the difficulty of musical expression brought about by the difficulty of evoking the story words and the mastery in the treatment of the theme, the work is both one of the influential examples of the Romantic Period and one of the works accepted as "style representative".  This study focuses on Schubert's Trockne Blumen Lied and Variationen für Flöte und Klavier über "Trockne Blumen" aus "Die Schöne Müllerin" (D 802). Before examining the structural features of the work, this study aims to broaden the perspective of the work in order to gain a deeper understanding of the compoer's intention and to shed light on the relationship between the original Lied and the Variations. In this direction, the effects of the Romanticism on music and on the flute repertoire have been examined in general terms, and the social changes on the flute, which coincided with the time of the flute's redesign, have been explained. In addition, the contribution of the flutist-composers of the period and other composersers who wrote for the modern flute were included in the study. Schubert's life, his major works and the influence of the social structure in which he lived, as well as his mental state during his illness, were presented on the basis of the statements made by Schubert himself, researchers, and his close circle.  The song cycle he composed just before his Variationen über "Trockne Blumen" aus "Die schöne Müllerin" für Flöte und Klavier (D 802) and the Trockne Blumen Lied he chose as the theme for his flute variations from this song cycle, Schubert's music, his contributions to the development of the Lied and other genres, the relationship of his music with literature and the meaning of the poem in Turkish, as well as to the questions of why the composer used the theme in the set of variations for flute.  In the last part of the study, the effect of the Lied on the variations is investigated through the analysis of works that share a single theme and were composed in a short time interval, one for voice and piano, and the other for flute and piano. The flute performers, who are responsible for evoking the story of the poem without words, are given suggestions to help create musical integrity by pointing out common areas based on Lied interpretations, suggestions that draw attention to the quality of performance, and original exercises referring to the technical passages of the work. 
Keywords: Franz Schubert, flute, Trockne Blumen, Lied, variation.