Çocuklara Rehber dergisi ve 19. yüzyıl Osmanlı çocuk eğitimindeki yeri
Journal Guide to Children and place in the 19th century Ottoman child education
Yazar: SELDA ERGÜL
Danışman: PROF. DR. ZEYNEL ÖZLÜ
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Tarih = History
Dizin: 19. yüzyıl = 19. century ; Dergiler = Magazines ; Eğitim = Education ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Çocuk dergileri = Child magazines ; Çocuk eğitimi = Child education ; Çocuklara Rehber dergisi = Magazine of Çocuklara Rehber

Özet:
19. yüzyıl, Osmanlı Devleti'nde, eğitim alanı başta olmak üzere,  sosyal, ekonomik ve kültürel alanda da birtakım değişimlerin ve gelişmelerin uygulamaya konulduğu bir dönemi belirtmektedir. Geleneksel ve klasik olandan uzaklaşılmaya başlandığı bu dönemde Tanzimat her yönüyle bir dönüm noktası olarak kendisini ortaya koyarak her alanda söz konusu olan gelişmeler sonucunda, çocuklara yönelik edebiyattan sosyal yaşamdaki konuma dek birçok noktada değişimler görülür duruma gelmiştir. Batılılaşmanın etkisi ile çocuklara yönelik gazete ve dergilerin yayımlanmaya başlaması gündeme gelmiş ve bu yöndeki yayınlar ile çocukların değişen eğitim sistemine daha kolay adapte olmalarını sağlamaya yönelik çalışmalarda bulunulmuştur.  Bu çalışmanın amacı "Çocuklara Rehber Dergisi" ya da "Çocuklara Rehber: Etfâl- i Zükür ve İnasın Tehzib- i Ahlâk ve Tevsi- i Malûmatına Hadîm Risale Dergisi"nin Osmanlı dergiciliğinde önemli bir yere sahip olduğunun üzerinde durulması ve konuya dikkat çekilip günümüz eğitim sistemi ile karşılaştırılmak ve gelecek neslin bilinçlendirilmek istenmesidir. Çalışmanın konusunun tarihi öneme sahip olması ile bu konunun üzerinde pek az durulması akademik olarak ileriyi aydınlatacak bulgulara ulaşılması amacıyla hazırlanmıştır.
Çocuklara Rehber Dergisi, 1876 yılında Ahmed Midhat tarafından yayımlanmaya başlanan bir dergidir. Selanik'te yayımlanmaya başlamış olan Çocuklara Rehber Dergisi, yayımladığı yazılar ile çocuk okurlarının hem bilgilendirilmelerini hem de aynı zamanda eğlenmelerini amaçlamıştır. Çocuklara Rehber Dergisi'nde, düşünme ve problem çözme yeteneklerinin geliştirilmesine yönelik olarak birtakım bilmeceler vs. yer verilmesi çocukların kendilerine değer verildiğini gözlemlemesi bulgularına da ulaşılmıştır.
Çalışma sürecinde yeterli kaynaklara ulaşılması her ne kadar olumlu yön arz etse de kaynakların görselliğinin yetersizliği çalışmanın somutlaştırılarak belirtilmesini olumsuz etkilemiştir. Belgelerin açık ve anlaşılır bir dil olması hem okunurluk hem de yorumlanması açısından  çalışmanın sürecini hızlandırmıştır.



Anahtar Kelimeler: 19. Yüzyıl, Osmanlı Devleti, Eğitim, Çocuk Dergileri,Çocuklara Rehber Dergisi

Abstract:
19th century in the Ottoman Empire, especially in the field of education, social, economic and cultural fields, the implementation of a number of changes and developments that refers to a period. Traditional and classic ones away from the start to this period of the Tanzimat reforms in all aspects of a turning point itself by putting in all areas such developments as a result of children's literature in social life location until at many points change is seen has become. 
The effect of Westernization and the publication of newspapers and magazines for children to begin to come up with publications and in this direction it easier for children to adapt to the changing education system, efforts have been made to provide. This study "Child Guide Magazine" or "Children's Guide: Pediatric- i Zukur and Inasın  Tehzib- i Morality and Expansion - i Malumat get in the Treatise Magazine" the Ottoman magazine publishing important to have a place that focus on and attention to the subject pulled today's education system compared with the next generation, and is intended to raise awareness. The study of the historical importance of the issues have little to focus on these issues with the advanced academic attainment is intended to illuminate the findings.
 Child Guide Magazine, which was first published in 1876 by Ahmed Midhat is a journal. Thessaloniki, which began to be published in the Journal of Child Guide, published articles and inform them of the child reads both aimed at the same time have fun. In the Journal of Child Guide, thinking and problem solving skills in order to develop a number of riddles, etc. It observes that children be given the findings in their value has been reached.
During the study period, although sufficient resources to achieve positive even though the supply of lack of visualization of resources had a negative impact study to be specified concretely. Documents to be clear and understandable language and interpretation as well as in terms of readability studies have accelerated the process.


Key words: The 19th Century, The Ottoman Empire, Education,Children‟s Magazines, Journal Guide to Children.