Öğretmenlerin denetim uygulamalarına dönük görüşlerinin mesleki doyum ve tutum açısından incelenmesi
The evaluation of teachers' opinions about the implementation of inspection in terms of job satisfaction and vocational attitude
Yazar: ALİ İHSAN ESKİBAĞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA YÜKSEL ERDOĞDU
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Denetim = Control ; Mesleki tutum = Vocational attitude ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; Öğretmenler = Teachers ; Öğretmenlik = Teaching ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu araştırmanın ana amacı "öğretmenlerin denetim uygulamalarına dönük görüşlerinin mesleki doyum ve tutum açısından ilişkilerini ortaya koymak olarak'' belirlenmiştir. Bu sebeple bu araştırma ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini 2012-2013 eğitim ve öğretim yılında İstanbul ili Sultanbeyli İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü bünyesinde bulunan resmi İlkokul, Ortaokul ve Liselerde çalışmakta olan kadrolu öğretmenler oluşturmaktadır. Evreninin tamamına ulaşmak mümkün olmadığından evreni temsil eden örnekler seçilmiştir. 176 erkek, 179 kadın öğretmen olmak üzere toplam 355 öğretmen araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada denetim envanteri, mesleki doyum ölçeği, mesleki tutum ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada iki değişken ortalamaları arasındaki ilişkiler için t testi, ikiden fazla değişken ortalamaları arasındaki farkın anlamlılığı için tek yönlü varyans analizi, Algılar ve Beklentilerin Mesleki Doyumu ve Mesleki Tutumu yordamadaki önem sırasını belirlemek için de regresyon analizi yapılmıştır. 
Erkek öğretmenlerin denetimle ilgili algıları, kadın öğretmenlerden yüksektir. Gelirini yeterli gören öğretmenlerin, denetimi algılama puanları ortalaması daha yüksek çıkmıştır. Gelirin yetersizliği denetimdeki beklentiyi de düşürmüştür. Gelirini yeterli gören öğretmenlerin Mesleki Doyumu yeterli görmeyenlere göre yüksek çıkmıştır. Gelirini yeterli gören öğretmenlerin Mesleki Tutum Ölçeği puanları ortalaması, gelirini yeterli görmeyen öğretmenlere göre daha yüksek çıkmıştır. 21 saat ve daha az derse giren öğretmenlerin mesleki doyumu, 21 saatten fazla derse giren öğretmenlerden yüksek çıkmıştır. Sınıfın kalabalık olması, denetimde algıları ve beklentileri düşürmektedir. Sınıfın kalabalık olması, öğretmenlerin Mesleki Doyumunu ve Mesleki Tutumunu düşürmektedir. Mesleğini isteyerek seçtiğini belirten öğretmenlerin Mesleki Doyumu, mesleğini istemeyerek seçen öğretmenlere göre daha yüksek çıkmıştır. Öğretmenlerin yaşları arttıkça Mesleki Doyumları da artmaktadır. Öğretmenlerin çocuk sayısı arttıkça mesleki doyumları da artmaktadır. Analiz sonuçlarına göre denetimdeki beklentiler ile çalışılan kurum arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Öğretmenlerin çalıştıkları kurum çeşidi ile mesleki doyumları ve mesleki tutumları arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Öğretmenlere verilen ödülün sayısı arttıkça öğretmenlerin Mesleki Doyumu artmaktadır. Öğretmenlere verilen ödülün sayısı arttıkça öğretmenlerin Mesleki Tutum puanı artmaktadır. Mesleki Doyum ve Mesleki Tutum Ölçeklerinde, Beklentiler Ölçeğinin gerçekleşmesi, Algılar Ölçeğinin gerçekleşmesinden daha yüksek ilişkilere sahiptir.Regresyon analizi sonucuna göre denetime dönük algıları; en iyi mesleki doyum, denetime dönük beklentileri ise en iyi mesleki tutum yordamaktadır.  
Sonuç olarak; öğretmenlerin denetime dönük görüşleri onların mesleki tutum ve mesleki doyumunu etkilemektedir. 
Anahtar Sözcükler: Denetim, Mesleki Doyum, Mesleki Tutum.

Abstract:
The main purpose of this study is to present the relation between teachers' opinions about the implementation of inspection in terms of job satisfaction and attitude. Therefore, this study was carried out in relational screening model. The population of this study was the permanent teachers in primary, secondary and high schools in İstanbul Sultanbeyli Directorate of National Education in 2012-2013 educational year. Since it was not easy to reach all population of the study, samples were chosen. The sample of the study was 355 teachers, 176 of whom were male teachers and 179 of whom were female teachers. Inspection inventory, job satisfaction scale and vocational attitude scale were used. . T-test was used for the correlation between the averages of two variables, one-way analysis of variance was used for the significance of difference between the averages of more than two variables. Regression analysis was applied to determine the order of importance of perception and expectations in predicting job satisfaction and vocational attitude.
Male teachers' perception about inspection is higher than that of female teachers. The teachers who consider their income to be sufficient have higher points on perception of inspection. Insufficient income decreased the expectation in inspection. The average of points of the teachers who consider their income to be sufficient on Vocational Attitude Scale is higher than those teachers who consider their income to be insufficient. The teachers who have 21 or fewer than 21 classes per week have higher job satisfaction than those teachers who have 21 classes per week. Crowded classes lowers the perception and expectations in inspection. It, also, lowers the teachers' Job Satisfaction and Vocational Attitude. The teachers who chose this profession willingly have higher job satisfaction compared to those who did not. As teachers get older, their Job Satisfaction increases. Moreover, teachers' job satisfaction increases as they have more children. According to analysis results, there is a meaningful correlation between expectations in inspection and the institution where the teachers work. There is a meaningful correlation between the type of institution they work and job satisfaction and vocational attitude, as well. As the more awards are given to teachers, the higher their Job Satisfaction becomes and the higher their Vocational Attitude points become. On Job Satisfaction and Vocational Attitude Scales, the realization of Expectations Scale has a higher correlation than Perception Scale. According to regression analysis results, perception about inspection is best predicted by job satisfaction and expectation about inspection is best predicted by vocational attitude. 
Consequently, teachers' opinions about inspection affect their vocational attitude and job satisfaction. 
Key words: Inspection, Job Satisfaction. Vocational Attitude.