Okul öncesi eğitim öğretmenlerinin maruz kaldıkları veli kaynaklı yıldırma davranışları ve veli tanımlamaları
Parents-Induced Mobbing on Preschool Teachers and Their Descriptions of Parents
Yazar: EMEL DİNÇKAL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA AYDIN BAŞAR
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Mobbing = Mobbing ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Psikolojik istismar = Psychological maltreatment ; Veliler = Parents ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı okul öncesi eğitim öğretmenlerinin maruz kaldıkları veli kaynaklı yıldırma davranışlarının ve öğretmenlerin veli tanımlamalarının çeşitli değişkenlere göre farklılaşıp farklılaşmadığını ve öğretmenlerin maruz kaldıkları veli kaynaklı yıldırma davranışları ile veli tanımlamaları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Öğretmenlere öğrenci velileri tarafından uygulanan yıldırma davranışlarını ve öğretmenlerin öğrenci velileri hakkındaki görüş ve tutumlarını konu edinen bu çalışma ilişkisel tarama modelindedir. Araştırmanın çalışma grubu 2016-2017 eğitim-öğretim yılı itibariyle Çanakkale ilinde, Ayvacık, Bayramiç, Biga, Bozcaada, Gelibolu ve merkez ilçede resmi ve özel okullarda görev yapan 192 okul öncesi eğitim öğretmeninden oluşmaktadır. 
	Amaç doğrultusunda ilişkisel tarama modeline dayalı olarak desenlenen çalışmada verilerin toplanması amacıyla anket formu geliştirilmiştir. Geliştirilen anket formları ile öncelikle pilot uygulamalar yapılmış, elde edilen veriler ışığında veri toplama araçları son şeklini almıştır. Anket formları, belirlenen örnekleme uygulanmış ve araştırma verileri elde edilmiş ve veriler SPPS paket programıyla analizi yapılarak yorumlanmıştır. Verilerin analizinde parametrik tekniklerden medeni durum, eğitim durumu, okul türü değişkenleri için bağımsız örneklemler için t-testi; kıdem değişkeni için ise Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırmada, öğretmenlerin maruz kaldıkları yıldırma davranışlarının veli tanımlamaları üzerindeki etkisini belirlemek için ise Pearson Korelasyon Analizi istatistiklerinden yararlanılmıştır.
	Araştırma sonunda öğretmenlerinin maruz kaldığı yıldırma davranışları medeni durum değişkeni açısından anlamlı farklılık görülürken; eğitim durumu, kıdem ve görev yaptığı okul türü değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermemiştir.
Okul öncesi eğitim öğretmenlerinin belirlenen yıldırma boyutları, maruz kalınma derecesine göre; 1. Sosyal İlişkilere, 2.  Kişinin Yaşam Kalitesi ve Mesleki Durumuna, 3. Kendini Göstermeyi ve İletişim Oluşumuna, 4. İtibara, 5. Kişinin Doğrudan Sağlığına yönelik yıldırma davranışları olarak sıralanmıştır. "Sosyal İlişkilere Yönelik Yıldırma Davranışları" boyutunda ise en fazla maruz kalınan, okuldaki diğer öğretmenlerle kıyaslanma yıldırma davranışıdır.
Okul öncesi eğitim öğretmenlerinin veli tanımlamaları incelendiğinde medeni durum, eğitim durumu, okul türü ve kıdem değişkenlerinin her biri için anlamlı farklılık olduğu görülmektedir. Bunun yanısıra öğretmenlerin maruz kaldıkları yıldırma davranışları ile veli tanımlamaları arasında orta düzeyde bir ilişki bulunmuştur.
	Çalışmanın sonuçları doğrultusunda okul öncesi eğitimin öneminin ve gerekliliğinin topluma iyi anlatılması önem arz ettiği, bu sayede öğrenci velilerinin okul öncesi eğitime ve okul öncesi eğitim öğretmenlerine karşı daha olumlu tutumlar geliştirmelerinin mümkün olacağı söylenebilir. Öğretmenlerin yıldırma eylemleri ve olası karşılaşma durumlarında izleyecekleri yol konusunda donanımlı olmaları önemlidir. Ayrıca yıldırma davranışlarında mevcut düzenlemelerin gözden geçirilerek hukuki yaptırımların arttırılması caydırıcı olması açısından etkili olacaktır.

Abstract:
The present study investigates whether parents-induced mobbing on preschool teachers and parent descriptions by teachers vary according to various variables and the relationship between parents-induced mobbing and parent descriptions by teachers. This research study on mobbing behaviors towards teachers and teachers' views about and attitudes towards students' parents follows a relational screening model. The sampling consists of 192 preschool teachers at state and private schools in Çanakkale city center, Ayvacık, Bayramiç, Biga, Bozcaada and Gelibolu in the 2016-2017 Academic Year. 
	For the purpose of the study, a questionnaire was developed based on the related literature and revised in view of expert feedback. Pilot studies were conducted to test the effectiveness of the questionnaire, which was revised in consideration of the collected data. The questionnaire was administered over the sampling and the obtained data were analyzed with SPSS, a statistical software program. Independent samples t-test, a parametric test, was used to analyze the data by marital status, educational status, and school type, while One-Way Analysis of Variances (ANOVA) was employed for the analyses concerning seniority (year of experience). The Pearson Correlation Analysis was employed to determine the effects of parents-induced mobbing towards preschool teachers on parent descriptions by teachers.
	The results revealed that the differences in the levels of mobbing that teachers suffered from were significant by marital status, but not significant by school type and seniority. 
The analysis of the pre-school teachers' exposure to mobbing indicated that they suffered from "Attacks on Social Relations", "Attacks on Individual's Professional Situation and Quality of Life", "Mobbing Behaviors Targeting Self-Esteem and Means of Communication", "Attacks on Individual's Reputation", "Attacks on Individual's Health". The most common mobbing behavior as a dimension of "Attacks on Social Relations" is "I was compared with the other teachers at school".
The examination of the parents descriptions by preschool teachers yielded significant differences by marital status, educational status, school type, and seniority. Moreover, a moderate level of correlation was observed between mobbing behaviors and parents descriptions by preschool teachers.
	It can be suggested in consideration of the results of the present research study that it is crucial to properly explain the significance and necessity of early childhood education in order to help parents develop positive attitudes towards early childhood education and preschool teachers. It is imperative that teachers should be well trained and well prepared to cope with mobbing behaviors and related incidences. Besides, revision of the existing regulations and enhancement of legal enforcements are important for them to be deterrent