Bir tıp fakültesi uzmanlık öğrencilerinde uyku kalitesi ve etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of sleep quality and affecting factors in A medical faculty research assistants
Yazar: FUNDA ÇALIŞKAN KAYA
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN ERHAN DEVECİ
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Doktorlar = Physicians ; Tıp eğitimi = Education-medical ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Ölçekler = Scales ; İntörnlük ve asistanlık = Internship and residency

Özet:
Yeterli, düzenli ve kaliteli uyku, sağlığın korunması ve geliştirilmesi için önerilen sağlıklı yaşam davranışları arasında yer almaktadır. Bu çalışma Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi uzmanlık öğrencilerinde uyku kalitesi ve etkileyen faktörlerin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır.
Kesitsel tipte olan bu araştırmanın evrenini Fırat Üniversitesi Hastanesi'nde uzmanlık eğitimi yapan 246 asistan hekim oluşturmuş, bunların 232'sine ulaşılmıştır (Cevaplılık oranı: % 94.3). Araştırmaya katılanlara içerisinde Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi'nin  (PUKİ) de yer aldığı bir anket yüz yüze görüşülerek uygulanmıştır.
Uzmanlık öğrencilerinin yaş ortalaması 29.12±3.30 yıl, %40.9'u kadın, %53.4'ü evli, %31.9'unun çocuğu olup, %64.2'si dahili tıp bilimlerinde görev yapmaktadır. Katılımcıların PUKİ puan ortalaması 8.35±2.90'dır. PUKİ kesme noktasına göre 5 puandan yüksek alanların, yani kötü uyku kalitesine sahip olanların oranı %87.9'dur. Cerrahi tıp bölümünde çalışanların, çalıştığı bölümde memnun değil/kısmen memnun olanların, bölümdeki öğretim üyeleri ve aynı bölüm uzmanlık öğrencileri ile ilişkisini kötü/orta olarak değerlendirenlerin, mesleklerinin özel hayatlarına etkisini kötü olarak bildirenlerin, sosyal yaşantısına zaman ayıramayanların, kendi sosyal yaşantısını kötü olarak değerlendirenlerin, nöbet tutanların, ayda dokuz ve üzerinde nöbet tutanların, genel sağlık durumunu kötü/orta olarak değerlendirenlerin, ortalama uyku süresi 6 saat ve altında olanların, uyku sorunu olanların, gündüz uyuklama sorunu olanların, düzenli beslenemeyenlerin, günde 7 bardak ve üzerinde kafeinli içecek tüketenlerin, dinlenme için özel bir zaman ayıramayanların, şişman/obez olanların kötü uyku kalitesine sahip olma oranları yüksek bulunmuştur (p<0.05).
Sonuç olarak uzmanlık öğrencilerinin uyku kalitesi kötü olarak değerlendirilmiştir. Uyku kalitesini kötüleştiren durumlar ile ilgili iyileştirmeye yönelik çalışmalarının yapılmasının çözüm açısından uygun olacağı düşünülmüştür.
Anahtar kelimeler: Uzmanlık öğrencileri, uyku kalitesi, Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi.

Abstract:
Adequate, regular and quality sleep is one of the healthy lifestyle behavior proposed for health protection and development. This study was carried out to evaluate the quality of the sleep and the factors that affecting the sleep of the research assistants in Fırat University Medical Faculty.
The population of this cross-sectional study was composed of 246 resident physicians who were trained in Fırat University Hospital and 232 of them were reached (Response rate: 94.3%). A questionnaire including the Pittsburg Sleep Quality Index (PSQI) was applied face to face to the participants.
The average age of the research assistants was 29.12 ± 3.30 years, %40.9 of them were female, %53.4 of them were married, %31.9 of them had children and %64.2 of them worked in internal medicine sciences. The average PSQI score of the participants was 8.35 ± 2.90. According to the PSQI cut-off point, the percentage of those who have higher than 5 points, ie poor sleep quality, is %87.9. Those who work in the department of surgical medicine, those are not satisfied/partially satisfied in their department, those who consider the relationship between the faculty members and the research assistants in the same department are considered as bad/moderate, the effect of the professions on their private lives as bad and the ones who cannot devote time to their social life, those who consider their social life to be poor, those who have night duties, who have more than nine night duties per month, those with a poor/moderate general health status, those whose average sleep time 6 hours or less, those with sleep problems, those who have daytime sleepiness, those who do not eat regularly, those who consume 7 cups and more of caffeinated beverages per day, those who did not have a special time for rest and those who are fat/obese had been found to have high rates of poor sleep quality (p <0.05).
As a result, the sleep quality of the research assistants was considered to be poor. It was considered that it would be appropriate in terms of solution to improve the quality of sleep conditions.
Keywords: Research assistants, sleep quality, Pittsburg Sleep Quality Index.