Bilim sanat merkezlerine devam eden ve etmeyen ilköğretim 12 yaş çocuklarının saldırganlık, atılganlık, çekingenlik ve mizah özelliklerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
The review of aggressiveness, assertiveness, non?assertiveness and humor traits of 12 year old elementary education children those attending and not attending science art centers in terms of several variables
Yazar: SULTAN ÖRENOĞLU-TORAMAN
Danışman: PROF. DR. F. ABİDE GÜNGÖR-AYTAR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Bölümü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim = Education ; Mizah = Humour ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Üstün yetenek = Gifted

Özet:
Bu araştırmanın amacı, bilim sanat merkezlerine devam eden ve etmeyen ilköğretim 12 yaş çocuklarının saldırganlık, atılganlık, çekingenlik ve mizah özelliklerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesidir. Araştırma Ankara ili sınırları içerisinde yer alan (Yenimahalle ve Mamak ilçelerinde yer alan) iki bilim ve sanat merkezi ile bu bilim ve sanat merkezlerinin bulunduğu ilçelerde yer alan dört ilköğretim okulunda uygulanmıştır. Araştırma; bilim ve sanat merkezlerine devam eden ve etmeyen 12 yaş çocuklarından 126 kız, 159 erkek olmak üzere toplam 285 öğrenci üzerinde yapılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilere, veri toplama aracı olarak, Uşaklı (2006) tarafından uyarlanan Çocuklarda Davranış Eğilimi Ölçeği (Children's Action Tendency Scale) ve Oral (2004) tarafından geliştirilen Ergenlikte Mizah Ölçeği uygulanmıştır. Araştırma sonucunda bilim ve sanat merkezlerine devam eden çocuklar ile ilköğretim okullarına devam eden çocukların; mizah ölçeğinden elde ettikleri puanlar arasında anlamlı bir fark olmadığı, ancak davranış eğilimleri ölçeğinin çekingenlik, saldırganlık ve atılganlık alt ölçeklerinden elde ettikleri puanlar arasında anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur. Kız öğrencilerin davranış eğilimleri ölçeğinin ?saldırganlık?, ?çekingenlik? ve ?atılganlık? alt boyutlarından aldıkları ortalama puanlar ile erkek öğrencilerin ?saldırganlık?, ?çekingenlik? ve ?atılganlık? alt boyutlarından aldıkları ortalama puanlar arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Mizah ölçeğinden aldıkları puanlar arasında da anlamlı fark bulunmamıştır. Annelerinin eğitim düzeyine göre; ilköğretime devam eden çocukların davranış eğilimleri ölçeğinin ?saldırganlık?, ?atılganlık? ve ?çekingenlik? alt boyutlarından aldıkları puanlar arasında anlamlı farklılık olmadığı, ancak mizah ölçeğinden aldıkları puanlar arasında anlamlı farklılık olduğu görülmüştür. Babalarının eğitim düzeyine göre; ilköğretime devam eden çocukların davranış eğilimleri ölçeğinin ?saldırganlık?, ?atılganlık? ve ?çekingenlik? alt boyutlarından aldıkları puanlar arasında anlamlı fark olmadığı, ancak mizah ölçeğinden aldıkları puanlar arasında anlamlı fark olduğu görülmüştür. Katıldıkları sosyal etkinlik türüne göre; bilim ve sanat merkezlerine devam eden çocukların, davranış eğilimleri ölçeğinin ?saldırganlık? alt boyutundan aldıkları puanlar arasında anlamlı farklılık olduğu ancak ?atılganlık? ve ?çekingenlik? alt boyutundan ve mizah ölçeğinden aldıkları puanlar arasında anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür. Katıldıkları sosyal etkinlik türüne göre; ilköğretime devam eden çocukların, mizah ölçeğinden aldıkları puanlar arasında anlamlı farklılık olduğu görülmüştür. Diğer yandan ?çekingenlik? ve ?atılganlık alt boyutlarında anlamlı farklılık bulunmazken, ?saldırganlık? alt boyutunda anlamlı farklılık saptanmıştır. Bu bulgular doğrultusunda şu önerilerde bulunulmuştur: Araştırma yapılan öğrenci grubu ilköğretim süresinin bitiminde mevcut değişkenler üzerinde yeniden araştırma yapılarak her iki araştırma karşılaştırılabilir. Üstün yetenekli çocuklar ve ilköğretime devam eden çocuklar ortaöğretim çağında da bu özellikler açısından karşılaştırılabilir. Yapılan araştırma Ankara ve çevre illeri içerisinde yer alan bilim ve sanat merkezleri ve ilköğretime devam eden öğrenciler üzerinde genişletilerek devam ettirilebilir.

Abstract:
This research was conducted in two science art centers within the boundaries of Ankara province and at four elementary schools within the districts of these science art centers take place. 285 students (126 girls and 159 boys) some of those attending and others not attending science art centers were participated in the research. In order to gather the data Children?s Action Tendency Scale and Humor in Adolescence Scale (Ergenlikte Mizah Ölçeği) were applied to the students those participated in the research.At the end of the research it was found that the difference between humor scale scores of the children those attending science art centers and those attending elementary schools isn?t significant, the difference between Children?s Action Tendency Scale?s non assertiveness, aggressiveness and assertiveness sub-scale scores is significant. No significant difference was found between the average scores of the girls? and the boys? those gained from the Children?s Action Tendency Scale?s ?aggressiveness?, ?non assertiveness? and ?assertiveness? sub?dimensions. In addition no significant difference was found between the humor scale scores. According to the educatinal levels of the mothers it is seen that the diferrence between the children?s, who attend elementary education, Action Tendency Scale?s ?aggressiveness?, ?assertiveness? and ?non assertiveness? sub-dimension scores is not significant, and the difference between their Humor Scale scores is significant. According to the educatinal levels of the fathers it is seen that the diferrence between the children?s, who attend elementary education, Action Tendency Scale?s ?aggressiveness?, ?assertiveness? and ?non assertiveness? sub-dimension scores is not significant, and the difference between their Humor Scale scores is significant. According to the type of social activity it was found that the difference is significant when the the children?s, who attend science and art centers, Action Tendency Scale?s ?aggressiveness? sub-scale scores were compared. It was seen that the difference is not significant when their ?assertiveness?, ?non assertiveness? sub-dimension scores and Humor Scale scores were compared. According to the type of social activity it was seen that the difference is significant when the the children?s, who attend elementary education, Humor Scale scores were compared. On the other hand while no significant difference was found between the ?assertiveness?, ?non assertiveness? sub-dimension scores, significant difference was determined between the ?aggressiveness? sub-scale scores. Suggestions were maden in accordance with these findings.