Bolu ilindeki zihinsel engelli çocukların sosyal gelişim özellikleri
The social development characteristics of children with mental reterdation in Bolu
Yazar: GALİBİYE ÇETREZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. EMİNE ERATAY
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırma Bolu ilindeki resmi kurumlara devam eden orta düzeyde zihinsel öğrenme yetersizliği (öğretilebilir zihin engelli) olan çocukların sosyal gelişim özellikleri ve sosyal gelişim özelliklerinin çeşitli değişkenler açısından farklılaşıp farklılaşmadığını saptamak amacıyla planlanmıştır. Çocuk sayısının az olması nedeniyle Bolu ilinde örneklem alma yoluna gidilmemiş, Bolu Rehberlik ve Araştırma Merkezi'nce tanılanmış ve Bolu ili merkez Emine- Mehmet Baysal Eğitim Uygulama Okulu'na devam eden 50 çocuk araştırma kapsamına alınmıştır. Bolu'daki orta düzeyde zihinsel öğrenme yetersizliği olan çocuk ve anne-babalarma ekte gösterilen "Anne-baba ve Çocuğa Ait Bilgi Formları", öğretmenlere "Öğretmenlere Ait Bilgi Formu" uygulanmış, orta düzeyde zihinsel öğrenme yetersizliği olan çocukların öğretmenlerine "Sosyal Gelişim Özellikleri Kayıt Formu" dağıtılmış ve sonra toplanmıştır. Ek-2'de gösterilen "Sosyal Gelişim Özellikleri Kayıt Formu" nun güvenirlik çalışması, her alt başlık için Cronbach-a ile güvenirliğine bakılarak yapılmıştır. Bireyler arası sosyal becerilerin Cronbach a katsayısı.8893, özbakım becerilerinin Cronbach a katsayısı.9534, ev içi becerilerinin Cronbach a katsayısı.9751, topluma ilişkin bilgileri içeren becerilerin Cronbach a katsayısı.9642 olarak bulunmuştur. Ayrıca "Sosyal Gelişim Özellikleri Kayıt Formu" 'nun ICC (Intra Class Correlation Coefficients) yöntemi ile maddeler arası tutarlıklanna bakılmıştır. ICC =.9835 bulunmuştur. Sosyal gelişim özellikleri kayıt formunun güvenilir olduğu sonucuna varılmıştır."Scsyal Gelişim Özellikleri Kayıt Formu" nun içerik geçerliği bir psikolog, bir çocuk gelişimci, bir özel eğitimci, bir çevirmen tarafından incelenerek yapılmıştır. Ek-1 ve Ek-2 araştırma araçları ile toplanan veriler SPSS 10 programı ile değerlendirilmiş ve yorumlanmıştrr. Araştırmada şu sonuçlar elde edilmiştir: 1. Orta düzeyde zihinsel öğrenme yetersizliği olan çocukların sosyal gelişim özellikleri yaş gruplarına göre farlılaşmaktadır. 6-12 yaş grubu çocukların bireyler arası sosyal becerileri; 13-18 yaş grubu çocukların ise özbakım becerilerini, ev içi ve topluma ilişkin bilgileri içeren becerileri daha yüksek oranda gerçekleştirdikleri saptanmıştır. 2. Orta düzeyde zihinsel öğrenme yetersizliği olan çocukların sosyal gelişim özellikleri cinsiyete göre de farklılaşmaktadır. Kız çocukların bireylerarası sosyal becerilerini daha yüksek oranda gerçekleştirdikleri; erkek çocukların özbakım becerileri, ev içi becerileri ve topluma ait bilgileri içeren becerileri daha yüksek oranda gerçekleştirdikleri bulunmuştur. 3. Araştırma kapsamına alman çocukların çok az bir bölümü erken çocukluk eğitimi aldığı için, çok az bir bölümü sosyal etkinliğe katıldığı için; anne ve babaların büyük bir bölümünün eğitim ve sosyo-ekonomik düzeyi düşük olduğu için bu konularda analiz yapılamamıştır. Anahtar Kelimeler: Orta Düzeyde Zihinsel Öğrenme Yetersizliği (Öğretilebilir), Sosyal Gelişim, Bağımsız Yaşam Becerileri. vı

Abstract:
This study was planned to study the social developmental characteristics of the children with mild learning disabilities and to determine whether these characteristics vary according to different variables or not. Since there are only few children in Bolu, sampling wasn't taken. 50 children from Emine Mehmet Baysal Eğitim Uygulama Okulu and îş Eğitim Merkezi who were qualified by Bolu Center of Rehabilitation and Research were examined in the scope of our research. "Information Forms About Parents and Children" were applied to the children with mild disabilities and their parents; "information Forms About Teachers" were applied to the teachers; and "The Registration Form About Social Development Characteristics " was also handed out to their teachers were collected as data in bolu which were included in the appendix. The reliability test for "Registration Form About The Scoial Development Characteristics" which was shown in appendix 2 was done using cronbach - a for each subcategory. Cronbach coefficients for interpersonel social skills was found to be. 8893, cronbach coefficients for selfcare skills was found to be.9534, cronbach coefficients for skills in the house was found to be. 975 1 and cronbach coefficients for social skills was found to be. 9642. Moreover, "The Registration Form About The Social Development Characteristics" was examined for inter-reliability by ussing the method ICC ( Intra Class Correlation Coefficients ). In bolu, the ICC was found to mbe. 9835 (ICC =9835). It has been proved that the registration form for the scoial development charecteristics ties are reliable. Content reliabilitiy for "Registration Form About The Social Development Characteristics" was acquired by the help of a psychologist, a child development expert, a special educatian expert and a translator. The data collected through investigation tools mentiered in Appendix I and appendix II were evaluated and interpreted ussing spss 10. These results were abtained after this study: 1. The social development charecteristics of the children with mild disabilities vary according to the age groups. The interpersonel social skills for age group 6-12 were found high, whereas self care skills, the skills including how to behave at home and social skills for age group 13-18 were found high. 2. Another factor affecting the social development charecteristics is " sex".it has been discovered that girls are better at interpersonel social skills while boys are better at self care skills, at skills at home and social settings. 3. Since few children in our research had taken presschool education and few of them had taken part in social activities and since the majority of their parents had low educational and socia- economic standards, analysis of these issues couldn't be made. Key words: Child With Mild Disabilitiy, Social Development, Independent Life Skills. IV