Anasınıfına devam eden altı yaş çocuklarının yaratıcı düşünme becerilerine drama eğitiminin etkisinin incelenmesi
A study on the effect of drama education on creative thinking skills of six-year-old preschool children
Yazar: MÜNEVVER CAN YAŞAR
Danışman: PROF. DR. NERİMAN ARAL
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Yaratıcı düşünce = Creative thinking ; Yaratıcılık = Creativity

Özet:
Bu araştırmada, anasınıfına devam eden altı yaş çocukların yaratıcı düşünme beceri düzeylerini belirlemek ve drama eğitimi alan ve almayan çocukların yaratıcı düşünme becerilerinde farklılık olup olmadığını saptanmak amaçlanmıştır.Araştırmanın evrenini, 2008-2009 eğitim-öğretim yılında Ankara İl merkezinde bulunan orta sosyo-ekonomik düzeyde bulunan ilköğretim okullarının anasınıflarına devam eden altı yaş grubu çocuklar oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemine ise Aydınlıkevler İlköğretim Okulu'na devam eden yarım gün eğitim alan daha önce drama eğitimi almamış olan altı yaş grubundaki 80 çocuk dahil edilmiştir. Araştırmaya dahil edilen çocukların 40'ı deney grubu, 40'ı kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Araştırmada drama eğitiminin anasınıfına devam eden altı yaş çocuklarının yaratıcı düşünme beceri düzeylerine etkisini belirlenmek amacıyla ön test-son test- kalıcılık testi kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. Araştırmada, çocuklar ve aileleri hakkında bilgi almak amacıyla ?Genel Bilgi Formu? ve çocukların yaratıcı düşünme düzeylerini belirlemek için Urban ve Jellen (1996) tarafından geliştirilen ?Yaratıcı Düşünme-Resim Oluşturma Testi (YD-ROT)? Türkçe'ye uyarlanarak kullanılmıştır.Deney grubundaki çocuklara on iki hafta süre ile haftada iki drama eğitim programı olmak üzere, 24 eğitim programı uygulanmıştır. Kontrol grubundaki çocuklar ise sadece okul öncesi eğitim programlarına devam etmişlerdir.Araştırmada deneysel işlemden elde edilen verilerin analizinde; Mann-Whitney U testi, bağımsız gruplarda t testi, Wilcoxen işaretli sıralar testi ve bağımlı gruplarda t testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, deney ve kontrol grubundaki çocukların yaratıcı düşünme puanları arasında anlamlı bir farklılık olduğu belirlenmiştir (p<.05). Buna karşılık deney grubundaki çocukların yaratıcı düşünme son test ve kalıcılık testi puanları arasındaki farkın anlamlı olmadığı belirlenmiştir (p>.05). Ayrıca Yaratıcı Düşünme-Resim Oluşturma Testi son test puanlarına göre deney grubundaki çocukların; ortalamanın oldukça üstünde (E), kontrol grubundaki çocukların ise ortalama (C) yaratıcılık düzeyinde yoğunlaştıkları saptanmıştır.Anahtar Kelimeler: Yaratıcılık, yaratıcı düşünme becerileri, drama, drama eğitim programı, Yaratıcı Düşünme-Resim Oluşturma Testi (YD-ROT).

Abstract:
This study aims to identify six-year-old preschool children?s creative thinking skill levels and establish whether there is a difference between the creative thinking skills of children who received drama education and those who did not.The population of the study consisted of six-year-old children who were attending the preschools of middle socioeconomic level primary schools located in Ankara during the 2008-2009 academic year. The sample included 80 six-year-old children who were attending Aydınlıkevler Primary School half day and who had not received any drama training previously. Of the children who participated in the study, 40 constituted the experimental group and the remaining 40 constituted the control group. In order to identify the effects of drama education on six-year-old preschool children?s creative thinking skill levels, the pretest-posttest-retention test experimental design was used. Data about the children and their families were gathered by using a ?General Information Form?, and children?s creative thinking levels were determined by using the Turkish adaptation of Urban and Jellen?s (1996) ?Test for Creative Thinking-Drawing Production (TCT-DP)?.Children in the experimental group received a total of 24 education sessions, twice weekly for 12 weeks. Control group children, on the other hand, only attended regular preschool education.Data obtained from the experiment were analyzed by using the Mann-Whitney U test for independent samples, independent samples t-test, Wilcoxon signed rank test for paired samples and paired samples t-test. The results revealed a meaningful difference between the creative thinking scores of experimental and control group children (p<.05). On the other hand, the difference between experimental group children?s creative thinking posttest and retention test scores was not meaningful (p>.05). Additionally, it was found that the Test for Creative Thinking-Drawing Production posttest scores of experimental group children were much higher than moderate (E), while those of control group children were gathered at the level of moderate creativity (C).Key Words : Creativity, creative thinking skills, drama, drama education program, Test for Creative Thinking-Drawing Production (TCT-DP).