Histerosalpingo-köpük sonografinin hidrosalpinks tanısındaki yeri
The role of hysterosalpingo-foam sonography in the diagnosis of hydrosalpinx
Yazar: DİDEM DEMİR
Danışman: PROF. DR. GAMZE SİNEM YÜCEL
Ufuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Fallop tüpleri = Fallopian tubes ; Hidrosalpinks = Hydrosalpinx ; Histerosalpingografi = Hysterosalpingography ; Kısırlık = Infertility ; Teşhis = Diagnosis ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
Giriş
 Tubal faktöre bağlı ortaya çıkan infertilitenin büyük bir kısmından hidrosalpinks sorumludur. Tubal patens ve hidrosalpinksin esas değerlendirme yöntemi histerosalpingografidir (HSG). HSG komplikasyonları histerosalpingo-köpük sonografi (HyFoSy) gibi yeni bir yöntemi açığa çıkarmıştır. Bu çalışmanın amacı HyFoSy yönteminin hidrosalpiks tanısındaki etkinliğini saptamaktır.
Materyal ve Metod
 Çalışma, Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğinde, Haziran 2020- Ocak 2022 tarihleri arasında başvuran, HSG ile hidrosalpinks olarak değerlendirdiğimiz 20 hasta üzerinde prospektif olarak yapıldı. Hastalara HSG sonrasında HyFoSy yöntemi ile tubal değerlendirme yapıldı.  İşlem sırasında hastaların bilateral tubalarının istmus, ampulla ve infundibulum bölgelerinin tubal kalınlıkları ölçüldü. Hastaların hidrosalpinks tanısı laparoskopi (L/S) ile konfirme edildi. Verilerin istatistiksel değerlendirmesi Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) for Windows sürüm 20.0 kullanılarak yapıldı. Sayısal veriler için cut-off değeri belirleme analizlerinde ROC eğrisi kullanılmış olup, eğri altında kalan alan, duyarlılık ve özgüllük değerleri sunulmuştur. Değerlendiriciler arası güvenirlik "Cohen's kappa" testi ile incelenmiştir. Veriler %95 güven düzeyinde incelenecek p değeri 0,05'ten küçük ise testler anlamlı kabul edildi.
Bulgular
 Hidrosalpinks olan ve hidrosalpinks olmayan tubalardaki ölçümlerin karşılaştırma sonuçlarında; istmus bölgesi için istatiksel anlamlı değer yoktur (p:0.615). Ampulla ve infundibulum tubal ölçüm medyanları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark vardır (p=0.023, p<0.01). İstmusta saptanan cut-off değeri 1.99 olup, istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı (p=0,61). Ancak ampulla ve infundibulum bölgesindeki tubal kalınlıklar sırasıyla 1.84 ve 2.74 olup hesaplanan cut-off değerleri istatistiksel olarak anlamlı olarak bulundu (p=0,02 ve p<0,01). Çalışmamızda HSG'nin hidrosalpins tanısındaki sensitivitesi %88, spesifitesi ise %73, kappa:0.62, HyFoSy'nin hidrosalpinks tanısındaki, sensitivitesi %96, spesifitesi %80, kappa:0.78 olarak bulunmuştur. HSG'nin tubal patens için; sensitivitesi %71, spesifitesi ise %90, kappa: 0.6, HyFoSy'nin tubal patens için; sensitivitesi %85, spesifitesi %96, kappa:0.82 olarak saptanmıştır. 

Sonuç
 Bulgular sonucunda hem tubal patens hem de hidrosalpinks tanısında HyFoSy'nin, HSG'den daha yüksek tanı değerine sahip olduğu saptanmıştır. Çalışmamız hidrosalpinks tanısı için HyFoSy yönteminin etkinliğinin değerlendirildiği literatürdeki ilk çalışmadır. Hidrosalpinks değerlendirilmesinde HSG'ye göre HyFoSy daha hasta dostu bir yöntem olup güvenilir bir alternatiftir.

Anahtar Kelimeler: Hidrosalpinks, HSG, HyFoSy, L/S

Abstract:
Introduction
	Hydrosalpinx is responsible for most of the tubal factor-related infertilities. The main evaluation method of tubal patency and hydrosalpinx is hysterosalpingography (HSG). HSG complications have revealed a new method such as hysterosalpingo-foam sonography (HyFoSy). This study aims to determine the effectiveness of the HyFoSy method in the diagnosis of hydrosalpinx.

Material and Method
	The study was conducted prospectively. Our study contains 20 patients who referred to Ufuk University Faculty of Medicine, Department of Obstetrics and Gynecology between June 2020 and January 2022 and were diagnosed with hydrosalpinx using HSG. The tubal evaluation was performed with the HyFoSy method after HSG. During the procedure, the tubal thickness of the isthmus, ampulla, and infundibulum regions of the bilateral tubas of the patients were measured. The patients were confirmed by laparoscopy (L/S). Statistical evaluation of the data was performed using the Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) for Windows version 20.0. The ROC curve was used in the cut-off analysis for numerical data, and the area under the curve, sensitivity, and specificity values were presented. Interrater reliability was evaluated with the "Cohen's kappa" test. The tests were considered as statistically significant when the p-value was less than 0.05 (95% confidence level).

Results
	When the results of the measurements in the tuba with and without hydrosalpinx were compared; we found tha there is no statistically significant value for the isthmus region (p: 0.615). There is a statistically significant difference in terms of tubal measurement medians of the ampulla and infundibulum (p=0.023, p<0.01). The cut-off value detected in the isthmus was 1.99 and it was not statistically significant (p=0.61). However, tubal thicknesses in the ampulla and infundibulum regions were 1.84 and 2.74 respectively, and the calculated cut-off values were found to be statistically significant (p=0.02 and p<0.01). In our study, we found a sensitivity of 88%, specifity of 73% and kappa value of 0,62 in patients where HSG was used as a diagnostic method. Whereas 96% sensitivity, 80% specificity and a kappa value of 0,78 was found in patients diagnosed with HyFoSy. A sensitivity of 71%, specificity of 90%, kappa value of 0.6 was found in patiens when HSG was used for tubal patency. And a sensitivity of 85%, specificity of 96%, and kappa value of 0.82 was found in patiens when HyFoSy was used for tubal patency.
 
Conclusion
	As a result, we found that HyFoSy has a higher diagnostic value than HSG in the diagnosis of both tubal patency and hydrosalpinx. This is the first study in the literature which evaluates the effectiveness of the HyFoSy method for the diagnosis of hydrosalpinx. We found that HyFoSy is a more patient-friendly method compared to HSG and is a reliable alternative in the evaluation of hydrosalpinx.

Keywords: Hydrosalpinx, HSG, HyFoSy, L/S