Bazı asteraceae türlerinden elde edilen ekstrelerin antioksidan ve antimikrobiyal etkileri
Antioxidant and antimicrobial effects of extracts from some asteraceae species
Yazar: ŞÜHEDA KOÇ
Danışman: PROF. DR. ÖZLEM YILDIRIM ; DOÇ. DR. ERGİN MURAT ALTUNER
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Biyoloji = Biology ; Botanik = Botany

Özet:
Tıbbi bitkiler; alkaloidler, polifenoller ve uçucu yağlar gibi ikincil metabolit bileşikleri içeriklerinden dolayı, günümüzde sentetik ve kimyasal ilâçlar için uygun alternatifler olarak tanımlanmıştır. Bu çalışmanın amacı, Kastamonu yöresinden toplanan Asteraceae ailesine ait bazı bitki türlerinin çiçek, yaprak ve gövdelerinin [Onopordum acanthium L., Carduus acanthoides L., Cirsium arvense (L.) Scop., Centaurea solstitialis L.] aseton, etanol ve metanol özütlerinin antioksidan, antimikrobiyal aktivitelerinin yanısıra, toplam fenolik bileşik ve flavonoid içeriklerini belirlemektir. Türlerin serbest radikal giderici aktivite tayinleri DPPH metodu ile, toplam fenolik ve flavonoid  madde miktar tayinleri Folin?Ciocalteu ve Aluminyum Klorür Kolorometrik metoduyla yapılmıştır. Antimikrobiyal aktivite tayini ise Disk Difüzyon yöntemi ile 5 farklı mikroorganizma (Staphylococcus aureus ATCC-25923, Bacillus subtilis ATCC-6633, Escherichia coli ATCC-25922, Pseudomonas aeruginosa ATCC-27853, Candida albicans ATCC-10231) kullanılarak yapılmıştır. DPPH yönteminden elde edilen sonuçlara göre, C. arvense yaprağının metanol özütü 366,5 ng/mL IC50 değeri ile en yüksek radikal giderici etkiyi göstermiştir. Toplam fenolik bileşik bakımından 67,024-90,305 mg/L değerleri ile bu tezde çalışılan diğer tüm bitki kısımlarının tüm özütleri içinde C. acanthoides?in çiçek özütleri bakımından en zengin bitki olduğu görülmüştür. Aynı şekilde 82,562-185,437 mg/L aralığında gösterdiği flavonoid içeriği bakımından da en zengin bitki olduğu gösterilmiştir. Disk Difüzyon yönteminden elde edilen sonuçlara göre, O. acanthium yaprağından hazırlanan etanol özütü B. subtilis üremesini yüksek düzeyde inhibe etmiştir. Ayrıca, C. solstitialis yaprağından izole edilen etanol özütü B. subtilis üremesini yüksek oranda inhibe etmiştir. Ancak, C. albicans suşuna karşı hiç bir bitki özütü etkili olamamış, inhibisyon zonu gözlenmemiştir.

Abstract:
Today, medicinal plants have been identified as suitable alternatives to synthetic and chemical drugs, since contain secondary metabolites such as polyphenolic compounds, alkaloids and essential oils. The aim of this study was to investigate the antioxidant, antimicrobial activities and total phenolic and flavonoid contents of methanol, ethanol and acetone extracts from flowers, leaves and stems of four Asteraceae family species [ Carduus acanthoides (L.) Scop., Centaurea solstitialis L., Cirsium arvense L., Onopordum acanthium L. ], which were collected from Kastamonu region. Free radical scavenging activities and total phenolic and flavonoid contents of the plant samples were assayed by DPPH, Folin-Ciocalteu and Aluminum Chloride Colorimetric methods. The antimicrobial activity was determined by the Disc Diffusion method against five microbial species (Staphylococcus aureus ATCC-25923, Bacillus subtilis ATCC-6633, Escherichia coli ATCC-25922, Pseudomonas aeruginosa ATCC-27853, Candida albicans ATCC-10231). According to the results of DPPH radical scavenging assay, the methanol extract of C. arvense leaves showed the strongest antioxidant activity with IC50=366,5 ng/mL value. With 67,024-90,305 mg/L of total phenolic compounds, the flower extracts of C. acanthoides is found to be the richest in terms of total phenolic compounds among other plant extracts studied in this thesis. Similarly, with 82,562-185,437 mg/L of flavonoid content, it is also demonstrated as the richest in terms of flavonoid contents. According to the results of the disk diffusion method, ethanol extract of O. acanthium leaves highly inhibited the growth of B. subtilis. Also, the ethanol extract of C. solstitalis leaves was found to inhibit the growth of B. Subtilis significantly. However, none of the extracts show any inhibition activity against C. albicans.