hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Hastanelerde SARS CoV-2 (COVID-19) virüsünün yayılımını etkileyen iklimlendirme sistemleri ve parametrelerin değerlendirilmesi
Evaluate of air conditioning system and parameters affecting the risk of transmission of SARS CoV-2 (COVID-19) virus in hospitals
Yazar: BUĞRA BAYRAM
Danışman: DOÇ. DR. AYHAN ONAT
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Makine Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; İklimlendirme sistemleri = Air conditioning systems

Özet:
İklimlendirme sistemleri, kapalı bir ortamda sıcaklık, nem, temizlik ve hava hareketini insan sağlık ve konforuna göre ayarlayarak havanın şartlandırılmasını sağlamaktadır. SARS-CoV-2 virüsü hava yolu ile yayılabilen bir hastalık olduğundan kapalı alanlardaki hava temizliği bu süreçte daha çok önem kazanmıştır. 
Hastanelerde enfeksiyon kapma riski tüm hastane personeli ve hastalar açısından önemli bir problem olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu alanda yapılan çalışmalar sonucu tüm dünyada geliştirilen birçok standart ve kılavuz mevcuttur.
Yapılan bu çalışmada; Sağlık yapılarında iklimlendirmeyi sağlayan ekipmanlar incelenmiş ve tüm dünyada geçerli hastane iklimlendirme standartlarındaki temiz hava şartlarının önemli olduğu ameliyathane, izolasyon odası, yoğun bakım odası, hasta odası ve tanı/tedavi odalarının iklimlendirme parametreleri üzerine yoğunlaşılmıştır. Bu mahaller için sıcaklık, bağıl nem, basınç, filtreleme, hava akışı, egzoz havası çıkış noktaları ve saatteki hava değişim sayıları gibi tasarım parametreleri değerlendirilmiştir.

Abstract:
Air conditioning systems provide conditioning of the air by adjusting the temperature, humidity, cleanliness and air movement in a closed environment according to human health and comfort. SARS-CoV-2 virus is a disease that can be spread by air, air cleanliness in indoor areas has gained more importance in this process.
The risk of infection in hospitals is an important problem for all hospital staff and patients. There are many standards and guidelines developed all over the world as a result of studies in this field.
In this study; equipments providing air-conditioning in healthcare facilities has been examined and air-conditioning parameters of the operating room, isolation room, intensive care room, patient room and diagnosis/treatment rooms, where clean air conditions in hospital climatization standards valid all over the world are important. For these spaces, design parameters such as temperature, relative humidity, pressure, filtration, air flow, exhaust air outlet points and air change per hour have been evaluated.
İş-aile çatışmasının stres üzerindeki rolü: Pandemi döneminde uzaktan çalışanlar üzerinde bir araştırma
The role of work-family conflict on stress a research on online employees during the pandemic period
Yazar: TUNA CAN EŞKİ
Danışman: PROF. DR. MELİHA DENİZ BÖRÜ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Pandemiler = Pandemics ; Stres = Stress ; Uzaktan çalışma = Remote worker ; Çalışanlar = Workers ; Çatışma = Conflict ; İş-aile çatışması = Work-family conflict

Özet:
İşletmeler açısından iş-aile çatışması ve stres arasındaki ilişki birçok kere araştırma konusu olmuş ve bu yönde çalışmalar yapılmıştır. Stres, literatürde yıllardır farklı açılardan incelenen bir kavramdır. Günümüze kadar işletme ortamı dendiği zaman akıllara fiziksel bir örgüt ortamı gelmekte ve çalışmalar bu fiziki ortamda oluşan durumlar göz önüne alınarak yapılmıştır. 2019 yılının son ayında dünya çapında yayılım gösteren Covid-19 Pandemisi ile bu durum değişiklik göstermeye başlamıştır. Teknolojik alandaki ileri teknikler ile hizmet sektörü ve bununla beraber işletmeler büyük bir dönüşüm süreci içine girmiştir.
Çalışmanın temel amacı iş-aile çatışması ile stres arasındaki ilişkiyi pandemi süresinde, fiziki olarak örgüt ortamında icre edilen işin evlere taşınması ile oluşan yeni çalışma sistemi içinde incelemektir. Buna yönelik olarak pandemi döneminde, evde bilfiil çevrimiçi çalışan bireylerden toplanan veriler incelenmiştir. Verilerin analizi sonucunda stres üzerinde birçok değişkenin etkili olduğu, iş-aile çatışmasının da bunlardan biri olduğu görülmüştür.

Abstract:
The relationship between the work-family conflict and the stress has been a research for many times and there have been many studies for this. Stress is a notion that has been studied for many years from many aspects. Till now, when we talk about the working atmosphere, a physical organization environment comes to mind  and the studies are done considering the situations happening in these environments. With the Covid-19 Pandemia spreaded all around the world through the last month of the 2019, this situation differs. With the advanced techniques in technology, the service industry as well as the businesses get in an important transformation process.
The main aim in this study is to analiyse the relationship between the family-work conflict and the stress through the pandemic process in the new working system emerged with the work transfer from the physical organization environment to home. correspongingly, the data collected from people working at home actively in the pandemia process is analysed. As a result of analysing the data, it is seen that there are many factors on the stress and the family-work conflict is one of them.
İslâm-Osmanlı hukukunda kitâbet (mükâtebe) akdi
Contract of mukâtaba in Islamic-Ottoman law
Yazar: FATMA KURU
Danışman: PROF. DR. EKREM BUĞRA EKİNCİ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: Kitabet = Kitabet ; Kölelik = Slavery ; Osmanlı hukuku = Ottoman law ; Sözleşmeler = Contracts ; Özgürleştirme = Freeing ; Özgürlük = Freedom ; İslam hukuku = Islamic law

Özet:
Bu çalışmada İslâm hukukunda cari köle azat usullerinden biri olan kitâbet akdi ele alınmıştır. Bu akit köle ve efendisi arasında kurulmaktadır. Akdin yapılması umumiyetle "efendinin kölesini kitâbete kesmesi" şeklinde ifade edilmektedir. Kitâbete kesilen köleye "mükâteb" denilmektedir. Mükâteb mal veya menfaat olabilen muayyen bir bedeli efendisine ödemeyi borçlanmaktadır. Bunun karşılığında ehliyet kısıtlılığı kalkmakta, bazı tasarruflara ehil hale gelmektedir. Ayrıca o, mülkiyet hakkına sahip olmakta, buna binaen kazandıklarına mâlik hale gelmektedir. Kararlaştırılan bedeli efendisine ödeyen mükâteb hürriyetine kavuşmakta, aksi takdirde tekrar sıradan köle olmaktadır. Dolayısıyla kitâbet akdi devam ederken mükâtebin köleliği son bulmamaktadır. Bununla beraber bazı hususlarda hür 
mesabesinde olmaktadır.

Anahtar Kelimeler: İslâm Hukuku, Kölelik, Hürriyet, Itk, Azat, Akit, Kitâbet, Mükâteb

Abstract:
In this study, the contract of mukātaba, which is one of the methods of freeing slaves in Islamic law, is discussed. This contract takes place between the master and his slave. Making a mukātaba contract is also expressed as "the master is cutting his slave to the kitābat ". The slave with whom mukātaba is made is called "mukātab". A certain price is determined in the contract. The price can be property or benefit. In return, the competency restriction is lifted, and he becomes competent to make some treatment. In addition, he has the right to own property, thereby becomes the owner of what he has earned. The slave who pays the agreed price to his master gains his freedom, otherwise he becomes an ordinary slave again. Therefore, the slavery of the mukātab does not end while the contract continues. However, he becomes like free in some aspects.

Keywords: Islamic Law, Slavery, Liberty, Enfranchisement, Manumission, Contract, Mukātab
Hanbelî mezhebinin teşekkül süreci
The formation process of Hanbali school of law
Yazar: HALİL EFE
Danışman: PROF. DR. BİLAL AYBAKAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / İslam Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Din = Religion ; Hukuk = Law
Dizin: Ahmed bin Hanbel = Ahmed bin Hanbel ; Hanbeli = Hanbalite ; Mezhepler = Sects ; Mezhepler tarihi = Sect history ; İslam hukuku = Islamic law ; İslam tarihi = Islamic history

Özet:
Hanbelî mezhebi, günümüzde hayatiyetini sürdüren dört Sünnî fıkıh mezhebinden biridir. Seçkin hadis âlimi Ahmed b. Hanbel'in (v. 241/855) fıkıh anlayışı ve fıkhî görüşleri, Hanbelî mezhebinin esasını teşkil etmiştir. Bununla birlikte mezhep, İbn Hanbel'in öğrencileri ve onları takip eden fakihlerin mesaileriyle teşekkül etmiştir. Onlar, İbn Hanbel'in fıkhî görüşlerini rivayet, tedvin ve tasnif ettiler. Bu görüşleri, bir fıkıh doktrini teşkil etmek üzere sıhhat, geçerlilik ve tutarlılık cihetlerinden incelediler. Nihayet İbn Hanbel'in ictihad metodolojisini tespit ettiler. Müteakip üç neslin tedvin, tasnif ve inşâ olarak niteleyebileceğimiz fıkhî mesaileri, hicrî IV. asrın son çeyreğinde, fıkıh doktrini ve ictihad metodolojisi tespit edilmiş bir Hanbelî mezhebinden söz etmeyi mümkün kılmıştır.

Abstract:
The Ḥanbalī madhhab is one of the four Sunnī schools of law that are still alive today. The outstanding ḥadīt̲h̲ scholar Ahmad b. Ḥanbal's (d. 241/855) thought of fiqh and his legal opinions constituted the basis of the Ḥanbalī school. However, the Ḥanbalī school was formed by the efforts of Ibn Ḥanbal's students and the jurists who followed them. They narrated, compiled and classified Ibn Ḥanbal's legal opinions. They examined these opinions in terms of their soundness, validity and consistency to constitute a legal doctrine. Finally, they identified Ibn Ḥanbal's ijtihād methodology. The efforts of the successive three generations, which we can describe as tadvīn (compilation), tasnīf (classification) and inshā (construction), made it possible to talk about a Ḥanbalī school whose legal doctrine and ijtihād methodology were identified in the last quarter of the fourth / tenth century.
Millet Kütüphanesi Ali Emiri Manzum 717 numarada kayıtlı Mecmû'a-yı Eş'âr (25b-50a) (İnceleme-metin-çeviri)
Millet Library Ali Emiri Poetry registered at 717 Mecmû'a-yi Eş'âr (pages 25b-50a) (Research-text-translation)
Yazar: MEHRİBAN DEMİR
Danışman: PROF. DR. HAKAN TAŞ
Marmara Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Edebiyat dergisi = Literature magazine ; Eski Türk edebiyatı = Old Turkish literature ; Mecmu`a-i Eş`ar = Mecmu`a-i Eş`ar ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
Çalışma, Millet Kütüphanesi Ali Emiri Manzum 717 Numarada kayıtlı bulunan Mecmû'a-yı Eş'âr isimli şiir mecmuasının 25b-50a varaklarının çeviri yazıya aktarılması, nesre çevirisi ve incelemesini kapsamaktadır. 
Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde mecmua kavramı hakkında bilgi verilmiş, inceleme bölümünde evvela söz konusu mecmuanın fiziksel özellikleri ile çalışmanın konusunu oluşturan 25b-50a varaklarındaki şairler, bu şairlere ait şiir sayısı, şiirlerin vezinleri, kafiye ve redifleri, divanlarda yer alıp almamaları tablolar hâlinde gösterilmiştir. Mecmuanın imla özellikleri ile mecmuada karşılaşılan problemler hakkında bilgi verilip metnin tesisinde takip edilen yol izah edilmiştir. Metin bölümünde 25b-50a varakları çeviri yazı ile verildikten sonra metin nesre çevrilmiştir. Divanı çalışılan şairlere ait şiirler divandaki hâlleriyle karşılaştırılarak farklar dipnotta gösterilmiştir. Sonuç bölümünden sonra açıklanmaya muhtaç kavramlar ile ilgili "Açıklamalar" başlığı altında bilgi verilip "Açıklamalar Dizini" eklenmiştir. Metnin tıpkıbaskısı da eklenerek çalışma sonlandırılmıştır.

Abstract:
The research includes that 25b-50a leaves of a poem journal named for Mecmua-yı Eş'ar which is recorded as 717 number Ali Emiri Manzum in Millet Library are analysed and interpretation to a prose, adapted to a translation writing.
The research is to consist of theree parts. It is informed about the concept of journal in an introductory chapter, shown that the poets in 25b-50a leaves which constitute of the topic of research and firstly the physical characteristics of relevant journal in an analysis section, a number of poems which belong to these poets, the rhythm, rhyme and repeated voice/word of the poems, if these poems take part in divans as tables or not. It is presented the way which is followed in a text composition and given information about the problems encountered in the journal and spelling rules of the journal. The text is translated to a prose after 25b-50a leaves are given with a translation writing in the text section. It is demonsrated the differences in an apostille that poems which belong to poets who are studied their divans are compared with their situations in divan. It is added 'The Defınements List' and detailed under the title of 'The Definements' related to conceptions needed to explain after a conclusion section. The research is put an end by also adjecting a real copy of the text.
BIST 100 endeksi ile kredi temerrüt SWAP primi arasındaki ilişki: Türkiye kapsamında bir uygulama
The relationship between BIST 100 index and credit default SWAP premium: an implementation in Turkey
Yazar: ÖMER BUĞRA KORALAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ UFUK ALKAN
Marmara Üniversitesi / Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü / Sermaye Piyasası ve Borsa Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; CDS = CDS ; Hisse senetleri = Stocks ; Kredi temerrüt takası = Credit default swap ; Menkul kıymetler borsası = Stock exchange ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Swap = Swap ; Swap analizi = Swap analysis ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Bu araştırmada panel veri yöntemi kullanılarak; Türkiye, Rusya, Brezilya, İspanya, İtalya ve Fransa'nın devlet Kredi Temerrüt Swap (CDS) primleri ile borsa endeksleri arasındaki uzun dönemli ilişki incelenmiştir. Panel veri yöntemi çalışıldığı için panelin homojen olup olmadığı HSIAO (1986) ve Pesaran Yamagata testleri ile kontrol edilmiştir. HSIAO (1986) ile Pesaran ve Yamagata'nın test sonuçlarına göre panel heterojendir. Daha sonra kesit bağımlılığını tespit etmek için heterojen paneller için uygun olan Pesaran CD ve Pesaran Ullah Yamagata (PUY) testleri uygulanmıştır. Küreselleşme nedeniyle, kesitlerin bağımlı olması şaşırtıcı değildir. Pesaran, panel heterojen olduğunda ve kesitler bağımlı olduğunda PESERAN CIPS testini önermektedir. Verilerdeki birinci farkın aynı düzeyde durağan olduğu göz önünde bulundurduğumuzda Westerlund ECM testine ilişkin gereklilikler sağlanmıştır. Bulgular uzun dönemli bir ilişkiye işaret ettiğinden AMG testi ile parametre tahminleri yapılmıştır. Son aşamada ise Dimitrescu Harlin testi ile nedensellik araştırılmıştır. Haziran 2016-Haziran-Haziran 2021 yıllarını kapsayan araştırmada aylık veriler kullanılmıştır.

Abstract:
In this research, the panel data method examined the long-run relationship between sovereign Credit Default Swap (CDS) premiums and stock market indices of Turkey, Russia, Brazil, Spain, Italy, and France. Since the panel data method was studied, the HSIAO and Pesaran Yamagata tests determined whether the panel was homogeneous or not. According to the test results of HSIAO (1986) and Pesaran and Yamagata, the panel is heterogeneous. Then, Pesaran CD and Pesaran Ullah Yamagata (PUY) tests, which are suitable for heterogeneous panels, were applied to detect cross-section dependence. Due to globalization, it is not surprising that cross-sections are dependent. Pesaran advises that the PESERAN CIPS test determines unit roots when the panel is heterogeneous and cross-sections are dependent. Considering that the first difference of dependent and independent variables is stationary at the same level, the validity of the Westerlund-ECM test was confirmed. Since the findings indicate a long-term relationship, parameter estimations were made with the AMG test. At the last stage, causality was investigated with the Dimitrescu-Harlin test. Monthly data were used in the research covering between June 2016-June to June 2021.
Nakit dönüş süresi ve karlılık ilişkisi: BİST 100 örneği
The relationship between cash conversion cycle and profitability: The case of BIST 100
Yazar: EMRAH AYGÜL
Danışman: PROF. DR. FATMA PAMUKÇU
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Hisse senetleri = Stocks ; Karlılık = Profitability ; Nakit döngüsü = Cash conversion cycle ; Türkiye Finansal Raporlama Standardı = Turkish Financial Reporting Standards ; İşletme sermayesi = Working capital ; İşletme sermayesi yönetimi = Working capital management

Özet:
Bu çalışma nakit dönüş süresinin faaliyet karlılığı üzerindeki etkilerini incelemektedir. Bu amaçla Borsa İstanbul (BİST) 100 endeksinde işlem gören ve mali kuruluş olmayan 49 işletmenin 2000-2018 yılları arasındaki finansal verileri statik ve dinamik panel data yöntemleri ile analiz edilmiştir. Bu dönem, küresel finansal krizler ve Türkiye Finansal Raporlama Standartları'na (TFRS) geçiş dahil olmak üzere önemli olayları içermektedir. Araştırmanın sonuçları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, nakit dönüş süresinin bir dönem gecikmeli değerinin cari dönem faaliyet karlılığı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve negatif etkiye sahip olduğu görülmektedir. Elde edilen bulgular doğrultusunda; önceki yıl nakit dönüş süresindeki azalmanın cari yıl faaliyet karlılığını arttırdığı anlaşılmaktadır. 2008 küresel ekonomik krizi sırasında, sonrasında ve TFRS sonrası dönemde de nakit dönüş süresinin faaliyet karlılığına etkisi istatistiksel olarak anlamlı ve beklentiler doğrultusunda negatif olmuştur.

Anahtar Kelimeler: İşletme sermayesi yönetimi, nakit dönüş süresi, faaliyet karlılığı, Borsa İstanbul.

Abstract:
The purpose of this research is to investigate the impact of cash conversion cycle on operating profitability of firms at the Borsa Istanbul (BIST) 100 Index over the 2000-2018 period. This period involves significant occurrences, including global financial crises and convergence to IFRS.  The study uses static and dynamic panel data to analyze 931 company-year observations of 49 non-finance companies, whose financial history goes back to 2000. When the results of the study are evaluated as a whole, it is seen that the lagged value of the cash conversion period for a period has a statistically significant and negative effect on the current period operating profitability. In line with the findings obtained; It is understood that the decrease in the cash conversion cycle of the previous year increased the current year operating profitability. During and after the 2008 global economic crisis, and in the post-TFRS period, the effect of cash conversion cycle on operating profitability was statistically significant and negative in line with expectations.

Keywords: Working capital management, cash conversion cycle, operational profitability, 		          Borsa Istanbul.
İktidar, tarih ve kimlik: Sırp tarihyazımı ve tarih ders kitaplarında Osmanlı ve Habsburg İmparatorluğu anlatısı
Power, history and identity: Narrative of Ottoman and Habsburg Empire in Serbian historiography and history textbooks
Yazar: SEVBA ABDULA
Danışman: PROF. DR. ERHAN DOĞAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Çalışma iktidar, tarih ve kimlik inşa süreçlerini sorgulayıp, bu üst yapısal süreçlerin birbiriyle olan ilişkisini ortaya çıkartır ve bunların geliştirdikleri mekanizmaları bütüncül ve eklektik bir perspektifte ele alır. Ayrıca siyasal hayat, ideoloji, eğitim, tarih eğitimi, ders kitapları ve tarih yazımı gibi alt yapıya dair süreçlerin iktidar, geçmiş anlatısı ve resmi kolektif kimlikle olan ilişkisini de irdeler. Tüm bu yapısal kırılmaları, farklılaşmaları ve süreklilikleri Sırplar, 1945-2020 dönemi ve Osmanlı ve Habsburg İmparatorluğu anlatıları üzerinden inceler. Bu doğrultuda iktidar, Sosyalist Yugoslavya, Milliyetçi-Geçiş ve AB ile etkileşim gibi farklı dönemlerde dahi ihtiyaç duyduğu rıza üretimini oluşturur. Bu üretimi gerçekleştirirken kullandığı ideoloji, eğitim politikaları, kolektif hafızayı ve kolektif kimliği inşa etme, tarih yazımını yönlendirme, biz ve ötekiyi belirleme, hatırlama ve unutmanın çerçevesini şekillendirme, kendi iktidarını meşrulaştırma ve haklılaştırma gibi süreçleri araçsallaştırır.
Çalışmanın temel amacı Sırp tarihi özelinde 1946, 1974, 1989, 2012 ana kırılma dönemlerinde iktidarın tarih ve kimlik için geliştirdiği çerçeveye paralel olarak Osmanlı ve Habsburg anlatılarının izleklerinde farklılaşmaların ortaya çıktığını göstermektir.

Abstract:
The study questions the processes of power, history and identity construction, reveals the interrelationship of these supper processes and deals in a holistic and eclectic perspective with the mechanisms they develop. It also examines the relationship of infra structure lower processes such as political life, ideology, education, history education, textbooks and historiography with power, past narrative and official collective identity. It examines diffractions, differentiation and continuities of this whole structure for Serbs through the narratives of the Ottoman and Habsburg Empire throughout the 1945-2020 period. In this direction, power in different periods such as Socialist Yugoslavia, Nationalist-Transition and interaction with the EU manufacture the consent it needs. While carrying out this manufacture, it instrumentalizes processes such as the ideology, education policies, constructing collective memory and collective identity, guiding historiography, determining we/the other, shaping the framework of remembering and forgetting, legitimizing and justifying its own power. 
By centering Serbian history, the study shows that in parallel with the framework developed by the power for history and identity during the main breaking periods of 1946, 1974, 1989 and 2012 there were also differences in the themes of the Ottoman and Habsburg narratives.