Türkiye'de genç işsizliğinin sosyo-ekonomik belirleyicileri üzerine bir analiz
An analysis on socio-economic determinants of youth unemployment in Turkey
Yazar: ÖZLEM SERAP ÖZTÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET SEDAT UĞUR
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations
Dizin: Gençler = Youngs ; Logit modeli = Logit model ; Sosyoekonomi = Socio-economics ; Sosyoekonomik etki = Socio-economic impact ; Sosyoekonomik faktörler = Socio-economic factors ; İşsizler = Unemployeds ; İşsizlik = Unemployment ; İşsizlik politikası = Unemployment policy

Özet:
İşsizlik, dünya genelinde birçok ülkede toplumun sosyo-ekonomik düzeyini yansıtan önemli göstergelerden biridir. Genç nüfusun iş bulamama durumunu ifade eden genç işsizlik, Türkiye gibi gelişmekte olan ve yüksek genç nüfus potansiyeline sahip ülkelerde sosyo-ekonomik boyutta birçok soruna yol açmaktadır. Bu tezin temel motivasyonu, Türkiye'de genç işsizliği sorununun çözülebilmesi için genç işsizliğin sosyo-ekonomik profilinin ortaya konulmasıdır.
Bu bağlamda, Türkiye'de 15-29 yaş aralığındaki gençlerin işsiz kalmalarını etkileyen sosyo-ekonomik belirleyicilerin neler olduğu ve bu faktörlerin gençlerin işsiz kalma olasılığını hangi yönde ve ne kadar etkilediğinin belirlenmesi bu tezin temel amacını oluşturmaktadır. Bu doğrultuda çalışmada Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırmasının 2013 ve 2017 yıllarına ait mikro-kesit verileri kullanılarak, genç bireylerin işsizliği üzerinde belirleyici olan faktörler logit model ile analiz edilmiştir. Elde edilen analiz bulgularına göre, genç bireylerin eğitim düzeyleri yükseldikçe işsiz olma olasılıklarının arttığı, yaş gruplarına göre gençlerin yaşları arttıkça işsiz olma olasılıklarının azaldığı, sağlık durumları kötüleştikçe ve hanenin geçinebilme durumu zorlaştıkça genç bireylerin işsiz olma olasılıklarının arttığı, genç bireylerin sosyalleşmeleri ve kültürel faaliyetlere katılmalarının işsiz olma olasılıklarını azalttığı, yaşanılan çevrede suç, şiddet ve çevresel sorunların olmasının ve gencin yaşadığı hanenin kalabalık olmasının gencin işsiz olma olasılığını artırdığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
In many nations worldwide, unemployment is one of the key indicators that reflects the socioeconomic status of the society. Youth unemployment, defined as the inability of the young population to find a job, generates a slew of socioeconomic issues in developing countries with considerable youth populations, such as Turkey. The basic motivation of the study is to reveal the socio-economic profile of youth unemployment in Turkey in order to understand the solution of this problem.
In this context, the primary purpose of this study is to identify the socioeconomic factors that influence the unemployment of young people aged 15 to 29 in Turkey, as well as the direction and magnitude with which these factors influence the probability of youth unemployment. In this regard, using cross-sectional data from the Turkish Statistical Institute's Survey of Income and Living Conditions for the years 2013 and 2017, the factors that determine young people's unemployment were investigated using logit model. According to the findings, the probability of being unemployed increases as the education level of young individuals increases. The probability of being unemployed reduces as young individuals get older, according to age categories. Young people are more likely to be unemployed as their health worsens and households struggle to make ends meet. Socialization of young individuals and their ability to participate in cultural activities reduce their probability of being unemployed. Finally, a sufficient area of use in the residence reduces the probability of youths being unemployed, the occurrence of crime and violence in the living environment, the existence of noise and pollution, and the crowdedness of the household increases the probability of youths being unemployed.