Koronoid proses hiperplazisine bağlı temporomandibular hipomobiliteye sahip hastaların konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile morfometrik değerlendirilmesi
Morphometric evaluation of patients with temporomandibular hypomobility due to coronoid process hyperplasia using cone beam computed tomography
Yazar: ŞEYDA KURT AKGÜL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER FARUK BOYLU
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2024
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi = Cone-beam computed tomography ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint ; Temporomandibular eklem hastalıkları = Temporomandibular joint disorders

Özet:
Mandibular hipomobilite, çene hareketlerinin bazı sebepler ile kısıtlı olma durumudur. Mandibular hipomobilitenin birçok nedeni bulunmaktadır ve bu nedenlerden biri nadir görülen koronoid proses hiperplazisidir (KPH). Bu tez çalışmasının amacı, KPH tanısı almış hastaların koronoid proseslerinin (KP) diğer anatomik yapılar ile ilişkisini değerlendirip mandibular hipomobiliteyi ne derecede ve nasıl etkilediği incelemektir. KPH tanısı almış hastaların, KP anatomi farklılığını ve yapılacak ölçümleri sağlıklı bireyler ile karşılaştırmaktır.
Çalışmaya bilateral KPH sebebiyle mandibular hipomobilite tanısını almış 10 hasta ve karşılaştırma yapılabilmesi için 30 sağlıklı bireyin Konik Işınlı Bilgisayarlı Tomografi (KIBT) görüntüleri aksiyel, koronal, sagittal yönde incelendi. KIBT kesitlerinde, kondil uzunluğu (H1), KP uzunluğu (H2), zigomatik ark üzerinde kalan KP uzunluğu (H3), ramus uzunluğu (H4), KP ve zigomatik ark arası yatay mesafe (D), KP ile mandibular düzlem (MD) açısı ölçüldü. Elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirildi.
Çalışma grubunda taraflara göre (sağ-sol) koronoid proses ile mandibular düzlem (Cr-MD) açısının ortalama değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmuştur (p=0,031). Çalışma grubu ile kontrol grubu arasında H2, H2/H1, H3, H3/H2, H2/H4, D mesafesi değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmiştir (p<0,001). Ayrıca gruplar arasında KP ile MD açı değerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir (p=0,003).
Çalışmamız, KP uzunluğuna ek olarak H2/H1 oranı, KP ile MD açısı, D mesafesi, H3 gibi değerlerin de ağız açıklığı kısıtlılığını etkileyen faktörler olduğunu göstermiştir. Bu araştırmanın sonuçlarını desteklemek için daha fazla örneklem içeren yeni araştırmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Abstract:
Mandibular hypomobility is a condition in which jaw movements are limited for some reasons. One of the causes of mandibular hypomobility is coronoid process hyperplasia (CPH). The aim of this study is to evaluate the relationship of the coronoid processes (CP) of patients diagnosed with CPH with other anatomical structures and to examine to what extent and how it affects mandibular hypomobility. To compare the differences in CP anatomy and measurements to be made in patients diagnosed with CPH with healthy individuals.
Cone Beam Computed Tomography (CBCT) images of 10 patients diagnosed with mandibular hypomobility due to bilateral CPH and 30 healthy individuals were examined in the study. In CBCT sections, condyle length (H1), CP length (H2), CP length above the zygomatic arch (H3), ramus length (H4), horizontal distance between CP and zygomatic arch (D), angle between CP and mandibular plane (MD) was measured. The data were evaluated statistically.
In the study group, a statistically significant difference was found between the average values of the coronoid process and mandibular plane (Cr-MD) angle according to the sides (right-left) (p = 0.031). A statistically significant difference was observed in the H2, H2/H1, H3, H3/H2, H2/H4, D distance values between the study group and the control group (p<0.001). Additionally, it was determined that there was a statistically significant difference in CP and MD angle values between the groups (p = 0.003).
Our study has shown that, in addition to the CP length, values such as the H2/H1 ratio, CP and MD angle, D distance, and H3 are factors that affect mouth opening limitation. New studies with larger samples are needed to support the results of this study.