Tasarımda görsel metafor ve metonimi: Yossi Lemel afişlerinin göstergebilimsel analizi
Visual metaphor and metonymy in design: A semiotic analysis of Yossi Lemel posters
Yazar: DEMET GÜNDOĞAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞAHİNDE AKKAYA
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Grafik Tasarımı Ana Sanat Dalı / Grafik Tasarımı Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Göstergebilim, bir diğer adıyla semiyotik, göstergeleri inceleyen, anlamlandıran ve kendi içinde sınıflandıran bir bilim dalıdır. Göstergebilim, işaretlerin sembollerin, dilin, görsellerin, seslerin ve anlam oluşturacak diğer öğelerin anlam ve iletişim süreçlerini inceler. Göstergebilim, incelediği işaret ve görsellerin nasıl anlamlandırıldığını ve iletişimde nasıl işlev gördüğünü araştırır. Göstergebilim alt başlıklarında göstergeleri anlamlandırma ve anlamlandırma biçimleri sayesinde ne tür göstergeler olduğuna, nasıl kullanıldıklarına dair bilgiler verir. Anlamlandırmada iki tür düzey vardır. Bunlar, düz anlam ve yan anlamlardır. Düz anlam. bir kelimenin veya ifadenin temel, belli başlı anlamını ifade eder. Bu anlam, sözlük anlamı veya yaygın olarak kabul görülen anlamdır. Yan anlam ise, bir kelimenin veya ifadenin, düz anlamının ötesinde anlamları veya çağrışımları ifade eden ek bir anlam katmasıdır. Yan anlam, kelimenin veya ifadenin kullanıldığı bağlam, kültürel veya tarihsel referanslar, dil oyunları veya imgeler gibi faktörlere bağlı olarak ortaya çıkabilir. Yan anlam, mecazi ve sembolik ifadedir.

Göstergebilim, incelediği kavramları sosyal, kültürel ve tarihsel bağlamlar içinde nasıl anlam kazanarak değiştiğini de sorgulamaktadır. Bunun sonucunda da göstergebilim sembolik iletişim süreçlerini inceleyerek dilbilim, iletişim, kültür çalışmaları, medya araştırmaları ve görsel iletişim gibi disiplinlerle ilişkili olduğunu kanıtlamıştır. Göstergebilim kavramları olan görsel metafor ve metonimi görsel iletişimde önemli bir rol oynar. Görsel metafor, bir nesnenin veya kavramın başka bir nesne veya kavramla ilişkilendirilmesini ifade etmektedir. Metonimi ise, bir nesnenin veya kavramın başka bir nesne veya kavramla ilişkilendirilmesini ifade eden bir retorik figürdür.

Bu tez, görsel iletişimde önemli bir yere sahip olan göstergebilimi detaylı bir şekilde açıklayarak, görsel metafor ve metonimi hakkında bilgi vermektedir. Görsel metafor ve metonimilerin göstergebilimsel anlamını ve etkisini ortaya çıkarmayı hedeflemiştir. Daha sonra İsrailli Grafik Tasarımcı Yossi Lemel'in afişleri göstergebilimsel açıdan analiz edilmiştir. Yossi Lemel'in afişlerindeki görsel metafor örnekleri görsel ve dilsel göstergeler tablosuyla analiz edilmiştir. Afişler, betimsel, yöntembilimsel ve bilimkuramsal düzey olmak üzere üç kesitte incelenip, biçimsel ve içeriksel olarak metin okumaları yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, Lemel'in tasarımlarında sosyal, politik olaylara karşı göstermiş olduğu sert ve mizahi tutumu olduğunu söylemek mümkündür.

Abstract:
Semiotics, also known as semiotics, is a branch of science that examines, interprets, and classifies signs. Semiotics explores the meaning and communication processes of signs, including symbols, language, visuals, sounds, and other elements that contribute to meaning. It investigates how signs are interpreted and how they function in communication. Within the subheadings of semiotics, it provides information on the types of signs and how they are used through the process of signification. Signification involves two levels of interpretation: literal meaning and connotations. Literal meaning refers to the basic and commonly accepted meaning of a word or expression, such as the dictionary definition. Connotations, on the other hand, refer to additional meanings or associations that go beyond the literal meaning. Connotations may arise depending on the context, cultural or historical references, language games, or imagery. Connotations often involve metaphorical and symbolic expressions.

Semiotics also questions how these concepts acquire meaning and change in social, cultural, and historical contexts. As a result, semiotics is shown to be associated with disciplines such as linguistics, communication, cultural studies, media research, and visual communication. Semiotic concepts such as visual metaphor and metonymy play significant roles in visual communication. Visual metaphor refers to the association of one object or concept with another object or concept. Metonymy, on the other hand, is a rhetorical figure that associates one object or concept with another object or concept.

This thesis provides a detailed explanation of semiotics, highlighting the importance of visual metaphor and metonymy in visual communication. It aims to reveal the semiotic meaning and impact of visual metaphor and metonymy. The thesis then proceeds to analyze the works of Israeli Graphic Designer Yossi Lemel from a semiotic perspective. Examples of visual metaphor in Lemel's posters are analyzed using a table of visual and linguistic signs. The posters are examined in three sections: descriptive, methodological, and theoretical, and textual readings are conducted both in terms of form and content. The analysis reveals Lemel's sharp and humorous approach to social and political events in his designs.