Dijital oyun bağımlılığı ile kişilik özellikleri arasındaki ilişki
The relation between personality traits and dijital game addiction
Yazar: CEYDA TERLEMEZ
Danışman: DOÇ. DR. CUMHUR TAŞ
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Bilgisayar oyunları = Computer games ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Oyunlar = Games ; Sayısal oyunlar = Digital games ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu çalışma, lise öğrencilerinde dijital oyun bağımlılığı, kişilik özellikleri ve psikolojik faktörler arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamıştır. Araştırma için 100 erkek lise öğrencisiyle anket çalışması yürütülmüştür. Katılımcılara Demografik Bilgi Formu, Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği, Ergen Sosyal Kaygı Ölçeği, DEHB Ölçeği, Oyun Tipleri Ölçeği ve Beş Faktörlü Kişilik Ölçeği uygulanmıştır. Anketlerden elde edilen veriler karşılaştırılarak değişkenler arasındaki ilişki incelenmiştir.
	Araştırmanın bulgularına göre, demografik değişkenler ve katılımcıların tercih ettiği oyun tipleri bakımından dijital oyun bağımlılığı, beş faktörlü kişilik boyutları, DEHB belirtileri ve sosyal kaygının anlamlı düzeyde farklılık gösterdiği saptamıştır. Oyun tipleri arasından, öğrencilerin yaygın olarak oynadıkları türlerin spor ve aksiyon olduğu saptanmıştır. Korelasyon bulgularına göre, dijital oyun bağımlılığı ile sosyal kaygı ve DEHB ile ilişkili faktörler alt boyutlarının pozitif yönlü ve anlamlı ilişkili bulunmuştur. Dijital oyun bağımlılığı ile beş faktörlü kişilik boyutları anlamlı ilişkili bulunmamıştır. Beş faktörlü kişilik boyutlarındaki anlamlı farklılıklar öğrencilerin oyun tiplerinde saptanmıştır.  Regresyon bulgularına göre, dijital oyun bağımlılığını yordayan değişkenin DEHB ile ilişkili faktörler boyutu olduğu saptanmıştır. 
	Araştırmada elde edilen bulgular, öğrencilerin beş faktörlü kişilik özellikleri ile dijital oyun bağımlılığı arasında ilişki olmadığını; fakat oyun tercihleriyle kişilik boyutlarının farklılık gösterdiği bulunmuştur. Dijital oyun bağımlılığı, sosyal kaygı ve DEHB ile ilişkili bulunmuştur. Elde edilen sonuçların, dijital çağda giderek yaygınlaşan bir problem olan problemli internet ve bilgisayar kullanımı üzerinde geliştirilecek müdahalelerin doğru ve etkin bir biçimde sağlanabilmesi bakımından katkısı olabileceği düşünülmektedir. İleri çalışmalarla, farklı örneklem büyüklüğü ile çalışmanın tekrarlanabileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Kişilik, Bilgisayar Oyunları, DEHB, Dijital Oyun Bağımlılığı, Sosyal Kaygı

Abstract:
The aim of this study was to investigate the relationship between digital game addiction, personality traits and psychological factors in high school students. A survey was conducted with 100 male high school students. Demographic Information Form, Digital Game Addiction Scale, Adolescent Social Anxiety Scale, ADHD Scale, Game Types Scale and Five-Factor Personality Scale were applied to the participants. By comparing the data obtained from the questionnaires, the relationship between the variables was examined in the study.
Based on the findings, gaming addiction, five factor personality dimensions, ADHD symptoms and social anxiety were significantly different in terms of demographic variables and game types preferred by participants. Among the game types, it was determined that the genres that students played widely were sports and action. According to the correlation findings, digital game addiction with social anxiety and ADHD related factors were found to be positively and significantly correlated. However, gaming addiction was not significantly correlated to five-factor personality dimensions. Significant differences in the five-factor personality dimensions were found in the game types reported by the students. According to the regression findings, the variable predicting gaming addiction was found to be the ADHD-related factors dimension.
The findings of the study indicated that there is no relationship between the five-factor personality traits of the students and digital game addiction. However, it was found that the personality dimensions differed with the game preferences. Digital game addiction was associated with social anxiety and ADHD. It is thought that the obtained results may contribute to the valid and effective interventions to be developed on problematic internet and computer use which is an increasingly common problem in digital age. Further studies could be conducted with different sample sizes.

Keywords: ADHD,  Personality Computer Games, Gaming Addiction, Social Anxiety.