Kayseri ve Sivas yöresinde abort yapan koyunlarda neospora caninum'un seroprevalansı
Seroprevalance of neospora caninum in sheep which had abortion in Kayseri and Sivas region
Yazar: TUBA TAŞ
Danışman: PROF. DR. İHSAN KELEŞ
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Abortus = Abortion ; Abortus-veteriner hekimlik = Abortion-veterinary ; Kayseri = Kayseri ; Koyunlar = Sheep ; Neospora caninum = Neospora caninum ; Prevalans = Prevalence ; Sivas = Sivas ; Toksoplazma = Toxoplasma ; Toxoplasma gondii = Toxoplasma gondii ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Abortlar koyun yetiştiriciliğinin en önemli sorunlarından birisidir. Bu nedenle ülkemizdeki koyun yetiştiricileri abortlara bağlı olarak her yıl çok büyük ekonomik zararlara maruz kalmaktadırlar. Bu zarar sadece çiftçilerimiz için değil aynı zamanda ülke ekonomisine de önemli yük getirmektedir. Bu sorunun önlenmesi ya da en azından azaltılması zorunludur. Bunun için yöresel, hatta çiftlik bazında abortların etiyolojilerinin belirlenmesi gerekir. Çünkü abortun etiyolojisinde rol oynayan yüzlerce faktör ve hastalık bulunmaktadır. Bu nedenle bu çalışmada abortun etiyolojisinde, enfeksiyöz ajanlar listesinde yer alan önemli iki hastalığın abort yapan koyunlarda seroprevalanslarıının araştırılması amaçlandı. Bu tez çalışmasında, Kayseri ve Sivas illerinde 7 farklı lokasyonda çalışmaya başlamadan 20-180 gün önce abort yapmış farklı yaşlarda 184 koyunda Neospora caninum ve Toxoplasma gondii'nin sreoprevalansları araştırıldı.
Neospora caninum ve Toxoplasma gondii'nin seroprevalansları ELISA yöntemi ile ticari kit kullanılarak yapıldı. Yapılan ELISA testi sonucunda 184 abortlu koyunun hiç birinde Neospora caninum yönünden pozitiflik bulunamadı (% 0). Ancak, yine ELISA yöntemi ile yapılan test sonucunda 184 koyunun 33'ünde (% 17.9) Toxoplasma gondii yönünden pozitif, 2 koyun şüpheli (% 1.1) ve 149 koyunda ise negatif (% 81) olarak belirlendi. Toxoplasma gondii seroprevalansı Sivas ili, Şarkışla ilçesi, Gürçayır köyünde en yüksek (% 77.8), Sivas ili, Şarkışla ilçesi, Cemel köyünde ise en düşük (% 0) olarak tespit edildi. Hastalığın yaşa göre dağılımında ise; en yüksek seroprevalans 5 yaş grubunda (% 27.5), en düşük seroprevalans ise 6 yaş grubunda (% 4.3) gözlendi. Sonuç olarak, Kayseri ve Sivas illerinde bu tez çalışmasında araştırılan yerleşim yerlerindeki abort yapan koyunlarda Neospora caninum'un seroprevalansının sıfır (% 0) olduğu, yine aynı koyunlarda Toxoplasma gondii'nin seroprevalansının ise % 17.9 olduğu belirlendi. Araştırmaya konu olan bölgedeki koyunların abortlarında Toxoplasma gondii'nin rolü olabileceği düşünülerek koruyucu önlemlerin alınması, hastalığın yayılmasında önemli rolü olan kedilerde paraziter mücadele yapılması, seropozitif koyunların takibi yapılarak hastalığın yayılmasının önlenmesi için gerekli tedbirlerin alınması önerilmekedir.

Anahtar Kelimeler: Neospora caninum, Toxoplasma gondii, abort, koyun, seroprevalans

Abstract:
One of the most important problems of sheep breeding is abortions. As a result of abortion every year in our country, sheep breeders are exposed to enormous economic losses. This damage is not only important for our farmers but also for the country's economy. This problem must be prevented or at least reduced. For this purpose, the etiology of local and even farm-based abortions should be determined. Because, there are hundreds of factors and diseases involved in the etiology of abortion. Therefore, the aim of this study was to investigate the seroprevalence of two important diseases in the list of infectious agents in abortion. In this thesis, the sreoprevalances of Neospora caninum and Toxoplasma gondii were investigated in 184 sheep in different ages, which had abortion 20-180 days ago in 7 different locations in Kayseri and Sivas provinces.
Seroprevalances of Neospora caninum and Toxoplasma gondii were investigated by ELISA method using a commercial kit. As a result of the ELISA test, no positivity was found for Neospora caninum in any of the 184 aborted sheep (0%). However, as a result of the ELISA test, 33 of the 184 sheep (17.9%) were positive for Toxoplasma gondii, 2 were suspicious (1.1%) and 149 were negative (81%). The seroprevalence of Toxoplasma gondii was found to be the highest (77.8%) in Gürçayır village of Şarkışla district of Sivas province. The lowest seropositivity (0%) was found in the Cemel village of Şarkışla district of Sivas province. In the distribution of the disease by age; the highest seroprevalence (27.5%) was observed in the 5-year-old animals and the lowest seroprevalence (4.3%) in the 6-year-old animals. As a result, it was determined that the seroprevalence of Neospora caninum was zero (0%) in the sheep of aborted sheep in Kayseri and Sivas provinces and the seroprevalence of Toxoplasma gondii was 17.9% in the same group of sheep. It is suggested to take protective measures for the abortion of the sheep in the region and to take parasitic control in cats which play an important role in the spread of the disease and also to take necessary measures to prevent the spread of the disease by monitoring the seropositive sheep.
Key Words: Neospora caninum, Toxoplasma gondii, abortus, sheep, seroprevalence.