Ergen yaş grubunda dissosiyatif yaşantılar, özbilinçlilik duyguları ve bağlanma kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the associations between dissociative tendencies, emotions of self-consciousness and attachment quality in adolescent age group
Yazar: SELCAN ARSLANDOĞDU
Danışman: DOÇ. DR. MESUT YAVUZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Dissosiyasyon = Dissociation ; Dissosiyatif yaşantılar = Dissociative experiences ; Ergenler = Adolescents ; Ergenlik = Puberty ; Ortaöğretim öğrencileri = Secondary education students ; Ölçekler = Scales ; Özbilinç = Self-consciousness

Özet:
Bu çalışmanın amacı ergen yaş grubunda özbilinçlilik duygulanımları, bağlanma kalitesi ve dissosiyasyon düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmanın örneklemini 192 kadın, 129 erkek olmak üzere 321 orta öğretim öğrencisi oluşturmaktadır. Yaş ortalaması kadın katılımcılar için 14.98 (1.82) erkek katılımcılar için 15.20 (1.85) olarak bulunmuştur. Ergenler için özbilinçlilik duygulanımları testi, ebeveyn ve arkadaşlara bağlanma envanteri, ergen dissosiyatif yaşantılar ölçeği ve sosyodemografik veri formu kullanılmıştır. Kategorik değişikliklerin puan ortalamalarının karşılaştırmasında bağımsız örneklem t testi kullanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkileri değerlendirmek için korelasyon analizi ve çok değişkenli doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Sonuç olarak anne ve baba bağlanmaya güvensiz bağlanma, utanç, ayrılma ve dışsallaştırma düzeylerinin ergen yaş grubunda dissosiyasyonla anlamlı oranda ilişkili olduğu görülmüştür. Bu bilgiler ışığında dissosiyatif belirtiler ile gelen ergenlerde terapötik süreçlerde bağlanma sorunlarının ve özbilinçlilik duygulanımlarının değerlendirmesinin önemli olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Ergen, bağlanma, özbilinçlilik, dissosiyasyon.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the relations between emotions of self-consciousness, attachment quality and dissociation levels in adolescent age group. The sample of the research consists of 321 (192 female and 129 male) secondary students. The mean age was found as 14.98 (1.82) for female participants and 15.20 (1.80) for male participants.The test of self- conscious affect for adolescents, short form of Inventory of parent peer attachment, adolescent dissociative experiences scale, and socio-demographic data form were used. In comparison of mean values of the categorical variables independent sample t test was used. The associations between the scale scores were analyzed by correlation analysis and multivariate linear regression analysis. The results of this study indicated that insecure attachment to mother and father, shame, detachment and externalization levels are significantly associated with dissociation in adolescent population.In the highlight of these data, it may be suggested that it can be important in therapeutic field to consider attachment characteristics and self-consciousness emotions in adolescents with dissociative symptoms.

Keywords: Adolescent. attachment, self-conscious, dissociation.