Sosyal bilgiler dersi kapsamında okul dışı çevrelerin kullanımı: Çorum yatılı arkeoloji müzesinde bir gün
Usage of out-of-school environments within the scope of social studies: One day in Çorum archeological boarding museum
Yazar: EDA YORULMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. OSMAN KUBİLAY GÜL
Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Arkeoloji müzeleri = Archeological museums ; Eğitim çevresi = Education environment ; Müze eğitimi = Museum education ; Müzeler = Museums ; Okul dışı etkinlikler = Extracurricular activities ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Ortaokullar = Secondary schools ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching

Özet:
Bu araştırmanın amacı; ortaokul öğrencilerinin yatılı müze ortamında gerçekleşen öğrenme sürecinin öğrencilerde ne anlam ifade ettiğinin ortaya çıkarılmasıdır. Bu amaç çerçevesinde; nesne merkezli müze etkinlikleri, yaparak yaşayarak öğrenme, öğrencilerin kendi deneyimlerini kazanabilme, müzede yapılan etkinlikler ile sosyal bilgiler öğrenme sürecine yükledikleri anlamın ortaya çıkarılması, soyut konulardan oluşan sosyal bilgiler programının somutlaştırılarak öğrenmenin kalıcılığının artırılması temel alınmıştır.
Bu araştırma nitel araştırma yöntemleriyle yürütülmüştür. Nitel araştırmalarda çok yaygın olarak kullanılan durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Nitel araştırma yöntemleri içerisinde yer alan durum çalışması, örnek olay çalışması olarak da bilinir. Araştırmanın uygulama süreci, 2014- 2015 eğitim öğretim döneminde Çorum Merkez Dumlupınar Ortaokulunun 6. 7. ve 8. Sınıflarında öğrenim gören 8 kız 10 erkek öğrenciyle birlikte gerçekleştirilmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak mülakat (görüşme) formu kullanılmıştır. Nitel verilerin analizi sürecinde, tüm ham veriler bilgisayar ortamına aktarılarak NVİVO 10 paket programı ile kodlama aşamasına geçilmiştir. Toplanan verilerin analizinde rehberlik edecek bir kavramsal yapı olmadığından dolayı, verilerin kodlanması, "verilerden çıkarılan kavramlara göre yapılan kodlamalar" biçiminde yürütülmüştür. Araştırmacı var olan verileri baştan sona iki defa okuyarak bütüncül bir bakış açısı kazanmaya çalışmış daha sonra verileri anlamlı bölümlere ayırmış ve her bölümün kavramsal olarak ne ifade ettiğini belirlemeye çalışmıştır. Araştırmacı kodlardan yola çıkarak, verileri genel düzeyde açıklayabilen ve kodları bir kategori altında toplayabilen temalara ulaşmaya çalışmıştır. Araştırmada elde edilen temalar bulunurken kodlar bir araya getirilmiş ve incelenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda, kodlar arasındaki ortak ve farklı yönler bulunarak tematik kodlama süreci gerçekleştirilmiştir.

Araştırma sürecinde belirlenen verilerin analiz edilmesi ile okul dışı etkinliklerden olan müzelerin özellikle sosyal bilgiler dersine fayda sağladığı, yatılı müze gezisinin öğrencilerde geçmişi öğrenme konusunda merak duygularını harekete geçirerek bu durumun sosyal bilgiler dersini öğrenme konusunda motive edici olduğu görülmüştür. Öğrenciler, yatılı müze etkinlikleri ile sosyal bilgiler dersinin müzede eğlendirici ve keyif alarak öğrenebileceklerini vurgulamışlardır.

Anahtar Kelimeler: Sosyal bilgiler, Yatılı müze, Müze eğitimi, Nitel araştırma, Eylem araştırması

Abstract:
This study aims at determining the meaning of learning process in boarding museum environment for secondary school students. Within the framework of this aim, this study has been based on object-centered museum activities, learning through experience, experiencing by the students themselves, revealing the meaning they impose on learning process of social studies through activities in the museum, materializing social studies programme which is composed of abstract issues and increasing the permanence of learning.
This study has been carried out by using qualitative research methods. Case study which is commonly used in qualitative researches has been used in this study. Being one of the qualitative research methods, case study is also known as a sample study. Application process of the research has been conducted in 2014- 2015 Education Termwith 8 female and 10 male students who study in the 6th, 7th and 8th Grades in Çorum Merkez Dumlupınar Secondary School. Interview forms have been used in the study as a data collection tool. In the analysis process of qualitative data, all raw data has been transferred into computer environment and coding has been carried out by using NVİVO 10 package program. Since there is no conceptual structure which will guide the analysis of collected data, data coding has been conducted in the form of "coding in accordance with the concepts which are abstracted from data". Researcher has read the data thoroughly a few times, tried to get an integrated point of view and then divided this data into meaningful sections and tried to determine what is conceptually meant by each section. Researcher has based on the codes and tried to reach themes which can bring the codes under one single category and explain the data in a general level. Codes have been brought together and analyzed while themes which are obtained in the research have been found. As a result of the analysis, common and different aspects between the codes have been found and then thematic coding has been started. 
Through the analysis of data determined in the research process, it has been realized that museums which are out-of-school activities make benefit especially for social studies, boarding museum trips evoke the sense of wonder of the students in terms of learning the history, and finally it is motivating for the students to learn the course of social studies. Students have also highlighted that they can both enjoy themselves and learn the course of social studies through boarding museum activities.
Keywords: Social studies, Boarding Museum, Museum education, Qualitative research, Activity research.