Necla Kelek'in ?Die Fremde Braut? ve Nuran Joerissen'in ?Süsser Tee? isimli eserlerinde `öz' ve `yabancı' kavramlarının irdelenmesi
Die Erforschung von den Begriffen `Das Eigene? und `das Fremde? in den werken `Die Fremde Braut? von Necla Kelek und `Süsser Tee? von Nuran Joerissen
Yazar: MUSTAFA HAKAN YILDIZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CAVİDAN ÇÖLTÜ İMREN
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Alman Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Alman Dili ve Edebiyatı = German Linguistics and Literature ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Karşılaştırmalı Edebiyat = Comparative Literature
Dizin: Alman edebiyatı = German literature ; Göçmen edebiyatı = Migrant literature ; Joerissen, Nuran = Joerissen, Nuran ; Karşılaştırmalı edebiyat = Comparative literature ; Kelek, Necla = Kelek, Necla ; Türkler = Turks ; Yabancılar = Foreigners ; Önyargı = Prejudice ; İmge = Image

Özet:
Türklerin en çok göç ettiği dış ülke Almanya'dır. Eserleri `Göçmen Yazını' adı altında toplanan Almanya'daki Türk kökenli bazı yazarlarda, köken kültürlerine ve Türk insanına yönelik bir takım önyargılı söylemler göze çarpmaktadır. Bu söylemler, hem Türk insanı hakkındaki mevcut önyargıları ve kalıpyargıları güçlendirecek hem de henüz bu önyargılara sahip olmayan birçok genç Alman okurun da, Türk insanını bu önyargılar doğrultusunda algılamasına ve tanımasına neden olacak boyuttadır. Eserlerini bu yönde ele alan yazarlarda `öz' ve `yabancı' kavramlarının birbirleri ile yer değiştirdiği de gözlemlenmektedir.Çalışmada, kendi ve ailesinin yaşam hikayesinden yola çıkarak bütün Türk Toplumunu önyargılı söylemleri ile genelleyen Necla Kelek'in `Die Fremde Braut' (Yabancı Gelin) adlı eseri ile benzer bir konuyu kaleme alan ama bunu yaparken salt yaşam hikayesine sadık kalan ve bütün topluma yönelik genellemelerden kaçınan Nuran Joerissen'in `Süsser Tee' (Şekerli Çay) adlı eserlerinde `öz' ve `yabancı' imgeler irdelenecektir.Çalışma, Karşılaştırmalı Yazınbilim altında imge çalışmasıdır. Ele alınan imgeler, kadın yazarların kendi hayat hikayelerinden yola çıkarak kaleme aldıkları eserlerinde tespit edilen ortak, benzer ya da farklı imgelerdir. Çalışma, hem bazı yazarlarda köken kültürlerine karşı oluşan önyargılarla çevrili ve düşmanca tutumların nedenlerinin tespit edilmesi hem de yazın alanında imge araştırmalarının, kültürlerarası boyutta ne denli önemli olduğunun altının çizilmesi bakımından önem taşımaktadır.Anahtar Kelimeler: imge, önyargı, stereotip, Göçmen Yazını

Abstract:
Deutschland gilt als das beliebteste Einwanderungsland bei den Türken. Ins Auge fällt, dass einige Schriftsteller, deren Werke dem Bereich der Migrantenliteratur zugeschrieben werden, gegenüber ihrer eigenen Kultur und den Türken Vorurteile literarisch verarbeiten. Diese Texte festigen die vorhandenen Vorurteile und Stereotypen gegenüber Türken und verursachen, dass einige junge deutsche Leser, die noch keine Vorurteile besitzen, die Türken mit Vorurteilen wahrnehmen und erfahren. Es ist festzustellen, dass in den Werken von diesen Schriftstellern die Begriffe ?das Eigene? und ?das Fremde? wechseln. In der vorliegenden Arbeit werden das Bild des Eigenen und des Fremden sowie innerer Diskurse in den Werken ?Die Fremde Braut? von Necla Kelek und ?Süsser Tee? von Nuran Joerissen kritisch betrachtet. Ausgangspunkt für Necla Kelek?s Roman ist die eigene Familiengeschichte anhand derer sie die türkische Gesellschaft verallgemeinert. Im Gegensatz dazu steht Nuran Joerissens Werk, welches den Rahmen der Familiengeschichte nicht sprengt und Verallgemeinerungen gegenüber der ganzen Gesellschaft vermeidet. Diese Arbeit ist ein Beitrag zur Komparatistik und Imagenforschung. Die untersuchten Imagen sind gemeinsame, ähnliche und unterschiedliche Imagen, die in den eigenen Lebensgeschichten der Autorinnen festgestellt wurden. Die Arbeit verfolgt zwei wichtige Aspekte. Zum Einen werden die Ursachen für die kulturelle Wahrnehmung dieser Autorinnen veranschaulicht, zum Anderen wird die Wichtigkeit der Imagenforschung im Bereich der Komparatistik betont.Schlüsselwörter: Migrantenliteratur, Image, Vorurteil, Stereotyp, Komparatistik