Türkiye'deki aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin psikolojik esneklik düzeyleri ile belirsizliğe tahammülsüzlük düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between psychological flexibility levels and intolerance of uncertainty levels of family medicine speciality students in turkiye
Yazar: MAHİR KILINÇ
Danışman: DOÇ. DR. MURAT ALTUNTAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmada Türkiye'deki aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinin psikolojik esneklik düzeyleri ile belirsizliğe tahammülsüzlük düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmamız kesitsel tipte, tanımlayıcı bir araştırmadır. Çalışmanın örneklemi Türkiye'deki 7 bölgeyi temsil edecek olan sekiz klinikte görev yapan 362 aile hekimliği uzmanlık öğrencisinden oluşmaktadır. Çalışmada, "Sosyodemografik Bilgi Formu", "Psikolojik Esneklik Ölçeği (PEÖ)" ve "Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği (BTÖ)" kullanıldı. Elde edilen veriler SPSS 22.0 programı ile analiz edildi.

Bulgular: Katılımcıların 233'ü (%64,4) kadın, 129'u (%35,6) erkekti. Yaş ortalaması 30,9±5,4 (min:24-maks:57) yıldı. Araştırmamızda 171 (%47,2) katılımcının bireysel/grupla psikolojik destek aldıkları veya psikiyatrik ilaç kullandıkları tespit edildi. PEÖ toplam puanı ile BTÖ toplam puanı arasında negatif yönde, orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (r=-0,629, p<0,001). PEÖ alt boyutları ile BTÖ toplam arasında negatif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0,05).  Evli olan katılımcıların PEÖ toplam puanının [131 (min:71-maks:176)] bekar [123,5 (min:83-maks:187)] ve boşanmış/eşi vefat etmiş olan [124 (min:109-maks:143)] katılımcıların puanından daha yüksek olduğu saptandı. Daha önce hem psikolojik destek alan hem de herhangi bir psikiyatrik ilaç kullanan katılımcıların psikolojik esneklik düzeyleri, daha önce hem psikolojik destek almayan hem de herhangi bir psikiyatrik ilaç kullanmayan katılımcıların psikolojik esneklik düzeylerinden daha düşük bulundu (p<0,001). 30-34 yaş grubunda olan katılımcıların BTÖ puanının [92 (min:30-maks:128)] 35 yaş ve üstü grubunda olan [77 (min:27-maks:121)] katılımcıların puanından daha yüksek olduğu saptandı (p=0,023). Boşanmış/eşi vefat etmiş olan katılımcıların BTÖ puanının [40 (min:28-maks:42)] evli olan [31 (min:9-maks:45)] ve bekar olan [32 (min:13-maks:45)] katılımcıların puanından daha yüksek olduğu saptandı (p=0,049). Daha önce hem psikolojik destek alan hem de herhangi bir psikiyatrik ilaç kullanan katılımcıların belirsizliğe tahammülsüzlük düzeyleri daha önce hem psikolojik destek almayan hem de herhangi bir psikiyatrik ilaç kullanmayan katılımcıların belirsizliğe tahammülsüzlük düzeylerinden daha yüksek olduğu saptandı (p=0,001).

Sonuç: Aile hekimliği uzmanlık öğrencilerinde psikolojik esneklik düzeyleri ile belirsizliğe tahammülsüzlük düzeyleri arasında negatif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu ve psikolojik esnekliğin bireylerin belirsizliğe tahammülsüzlük düzeylerinin anlamlı bir yordayıcısı olduğu gözlenmiştir. Bu araştırma bulgularının, ihmal edilen bu konu ile ilgili eksikliğin giderilmesine katkı sağlayacağı ve gelecekte yapılacak çalışmalara kaynak olacağını düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler: Aile Hekimliği, Psikolojik Esneklik, Belirsizliğe Tahammülsüzlük

Abstract:
Aim: This study aimed to examine the relationship between the psychological flexibility levels and intolerance of uncertainty levels of family medicine specialty students in Turkey.

Materials and Methods: Our study is a cross-sectional, descriptive research. The sample of the study consists of 362 family medicine specialty students working in eight clinics representing 7 regions in Turkey. In the study, "Sociodemographic Information Form", "Psychological Flexibility Scale (PFS)" and "Intolerance of Uncertainty Scale (BTS)" were used. The data obtained was analyzed with SPSS 22.0 program.

Results: 233 (64.4%) of the participants were women and 129 (35.6%) were men. The mean age was 30.9±5.4 (min:24-max:57) years. In our research, it was determined that 171 (47.2%) participants received individual/group psychological support or used psychiatric medication. A negative, moderately statistically significant relationship was detected between PFS total score and BTS total score (r=-0.629, p<0.001). A statistically significant negative relationship was detected between PES subscales and BTS total (p<0.05). The score of married participants [131 (min:71-max:176)], single [123.5 (min:83-max:187)] and divorced/spouse [124 (min:109-max:143)] It was found to be higher than the participants' scores. The psychological flexibility levels of the participants who had previously received psychological support and used any psychiatric medication were found to be lower than the psychological flexibility levels of the participants who had neither received psychological support nor used any psychiatric medication before (p<0.001). It was determined that the BTS score of the participants in the 30-34 age group [92 (min:30-max:128)] was higher than the score of the participants in the 35 and over age group [77 (min:27-max:121)] (p=0.023).  BTS score of divorced/deceased participants [40 (min:28-max:42)], married [31 (min:9-max:45)] and single [32 (min:13-max:45)] It was found to be higher than the participants' scores (p = 0.049). It was determined that the intolerance of uncertainty level of the participants who had previously received psychological support and used any psychiatric medication was higher than the intolerance of uncertainty levels of the participants who had neither received psychological support nor used any psychiatric medication before (p=0.001).

Conclusion: It was observed that there was a moderately significant negative relationship between psychological flexibility levels and intolerance of uncertainty levels in family medicine specialty students, and psychological flexibility was a significant predictor of individuals' intolerance of uncertainty levels. We think that the findings of this research will contribute to filling the gap on this neglected subject and will be a source for future studies.

Keywords: Family Medicine, Psychological Flexibility, Intolerance of Uncertainty