Ergenlerde sosyal medya bağımlılığı, sosyal görünüş kaygısı ve aleksitimi arasındaki ilişki
The relationship between social media addiction, social appearance anxiety, and alexithymia in adolescents
Yazar: RABİA NUR POLAT
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE ŞENER TAPLAK
Yozgat Bozok Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Günümüzde giderek artan sosyal medya kullanımı ergenler arasında sosyal medya
bağımlılığı riskini de ortaya çıkarmıştır. Sosyal medya bağımlılığının düzeyi ve etkileri ile
ilgili ergenlerle yapılan çalışmalar olsa da sosyal görünüş kaygısı ya da aleksitimi ile
ilişkisini ele alan çalışmalar sınırlı sayıdadır. Bu kesitsel ve ilişki arayıcı nitelikteki araştırma
ergenlerde sosyal medya bağımlılığı, sosyal görünüş kaygısı ve aleksitimi arasındaki
ilişkinin belirlenmesi amacıyla yapıldı. Çalışmanın örneklemini 15-17 yaş grubunda 756
ergen oluşturdu. Kurum izni, etik kurul izni ve katılımcı onamı alındıktan sonra, veriler
araştırmacılar tarafından hazırlanan Tanıtıcı Bilgi Formu, Ergenler için Sosyal Medya
Bağımlılığı Ölçeği (ESMBÖ), Toronto Aleksitimi Ölçeği-20 (TAÖ-20) ve Sosyal Görünüş
Kaygısı Ölçeği (SGKÖ) kullanılarak toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı
istatistiksel analizler "Mann Whitney U Testi", "Kruskal Wallis H Testi", "Dunn-Bonferroni
Testi" ile korelasyon ve regresyon analizleri kullanıldı. Çalışma kapsamına alınan ergenlerin
yaş ortalamasının 16.04±0.74 olduğu, %57.8'inin kız olduğu belirlendi. Ergenlerin Sosyal
Medya Bağımlılığı ölçeği puan ortalaması 22.35±7.68; Sosyal Görünüş Kaygısı ölçeği puan
ortalaması 39.63±15.09, Toronto Aleksitimi ölçeği toplam puan ortalaması 52.38±8.78
olarak saptandı. Ergenler için Sosyal Medya Bağımlılığı ölçeği ile Sosyal Görünüş Kaygısı
ölçeği puanları arasında pozitif yönlü orta dereceli bir ilişki saptandı (p<0.05). Toronto
Aleksitimi ölçeği toplam puanı ile Sosyal Görünüş Kaygısı ve Ergenler için Sosyal Medya
Bağımlılığı ölçeği puanları arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki belirlendi (p<0.05).
Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılığı ile Sosyal Görünüş Kaygısı ölçeği puanlarının Toronto
Aleksitimi ölçeği toplam puanı üzerinde etkili olduğu bulundu (p<0.05). Çalışma bulguları
doğrultusunda sosyal medya bağımlılığı ve etkilerine ilişkin farkındalığın arttırılması
amacıyla çocuk hemşireleri tarafından ergenler ve ailelerine yönelik eğitim, danışmanlık ve
müdahale çalışmaları yürütülmesi önerilmektedir.

Abstract:
Increasing use of social media today has also revealed the risk of social media addiction among adolescents. Although there are studies on the level and effects of social media addiction with adolescents, studies dealing with its relationship with social appearance anxiety or alexithymia are limited.This study was conducted to determine the relationship between social media addiction, social appearance anxiety and alexithymia in adolescents. The sample of this correlational, cross-sectional study consisted of 756 adolescents in the 15-17 age group. In the study, after obtaining institutional permission, ethics committee permission and participant consent, the data were collected by using the Introductory Information Form prepared by the researchers, Social Media Addiction Scale for Adolescents (SMASA), Toronto Alexithymia Scale-20 (TAS-20), and Social Appearance Anxiety Scale (SAAS). In the data analysis, descriptive statistical analyzes "Mann Whitney U Test", "Kruskal Wallis H Test", "Dunn-Bonferroni Test" and correlation and regression analyzes were used. It was determined that the mean age of the adolescents included in the study was 16.04±0.74, 57.8% of them were girls. Social Media Addiction Scale for Adolescents  mean score was 22.35±7.68; The mean score of the Social Appearance Anxiety scale was 39.63±15.09, and the total mean score of the Toronto Alexithymia scale was 52.38±8.78. A moderate positive correlation was found between the Social Media Addiction scale for adolescents and the Social Appearance Anxiety scale (p<0.05). A moderately positive correlation was determined between Toronto Alexithymia scale total score and Social Appearance Anxiety and Social Media Addiction Scale for Adolescents  (p<0.05). Social Media Addiction Scale for Adolescents  and Social Appearance Anxiety scores were found to be effective on Toronto Alexithymia scale scores (p<0.05). In line with the findings of the study, it is recommended that pediatric nurses conduct training, counseling and intervention studies for adolescents and their families in order to raise awareness about social media addiction and its effects.