Çocuk ve ergen psikiyatrisi polikliniğine başvuran, ebeveynleri boşanmış olan ve olmayan çocukların ruhsal sorunlar, psikolojik sağlamlık, öz-kavramı ve ebeveyn kabul/reddi açısından ve annelerinin benlik saygısı ve algılanan sosyal destek açısından karşılaştırılması
Comparison of the children whose families are divorced with control group in terms of mental disorders, psychological resilience, self-concept, parental acceptance/rejection, maternal self esteem and perceived social support at child and adolescent psychiatry outpatient uni
Yazar: EMİN ÇAĞLAR
Danışman: PROF. DR. ŞAHBAL ARAS
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Algılanan sosyal destek = Perceived social support ; Benlik saygısı = Self esteem ; Boşanma = Divorce ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Sosyal destek = Social support ; Yabancılaşma = Alienation

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, çocuk ve ergen psikiyatrisi polikliniğine başvuran, ebeveynleri boşanmış olan ve olmayan çocukların ve annelerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Yöntem: Çalışma grubu Polikliniğe başvuran 9-17 yaşlarındaki ebeveynleri boşanmış 41 kız ve 59 erkek çocuk ve annesi (olgu) ile ebeveynleri boşanmamış 36 kız ve 64 erkek çocuk ve annesinden (kontrol) oluşmuştur. Çocuklar, Piers Harris Çocuklar için Öz-Kavramı Ölçeği, Ebeveyn Kabul/Red Ölçeği, Çocuk ve Genç Psikolojik Sağlamlık Ölçeği; annelerse Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Çocuk ve Gençler için Davranış Değerlendirme Ölçeği (ÇDDÖ) (ebeveyn formu) ve Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği doldurmuşlardır. 
Bulgular: Boşanmış grupta tek çocuk olmanın, anne eğitim düzeyinin, annenin çalışıyor olmasının, algılanan anne ve baba reddinin ve ebeveyne yabancılaşmanın istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde fazla olduğu; ailedeki çocuk sayısının, aile gelirinin, ruhsal yakınmaların süresinin, Piers Harris Çocuklar için Öz-Kavramı Ölçeği puanlarının anlamlı düzeyde düşük olduğu saptanmıştır. ÇDDÖ puanları karşılaştırıldığında; olgu grubunda Düşünce Sorunları dışındaki tüm Problem Davranış alt testleri ile İçe Yönelim, Dışa Yönelim ve Toplam Problem puanlarının anlamlı düzeyde yüksek olduğu; Etkinlik ve Toplam Yeterlik puanlarının ise anlamlı düzeyde düşük olduğu saptanmıştır. Çocuk ve Genç Psikolojik Sağlamlık Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği puanları açısından boşanmış grupla evli grup arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Tüm ölçek puanları, ebeveyne yabancılaşma olup olmamasına göre karşılaştırıldığında, sadece boşanmış gruptaki babaya yabancılaşması olan çocukların babalarını anlamlı düzeyde daha reddedici olarak algıladıkları bulunmuştur.
Sonuç: Klinik grupta boşanmış ailelerdeki çocukların psikiyatrik sorunlar, benlik kavramı, ebeveyn kabul/reddi ve ebeveyne yabancılaşma açısından boşanmamış ailelerdeki çocuklardan farklılık gösterdiği saptanmıştır.

Anahtar kelimeler: Boşanma, öz kavramı, psikolojik sağlamlık, ebeveyn kabul/reddi,
psikiyatrik sorunlar, ebeveyne yabancılaşma, benlik saygısı, algılanan sosyal destek

Abstract:
Aim: This study aims to compare children and their mothers, whose families are divorced, with children and their mothers, whose families are not divorced at the child and adolescent psychiatry outpatient unit. 
Method: Participants' ages ranged between 9-17 years. 41 females and 59 males with single parent family consisted of case group and 36 females and 64 males, whose family were not divorced, were included as control group. Children included the study, performed The Piers-Harris Children's Self Concept Scale, The Parental Acceptance/ Rejection Questionnaire, The Child and Youth Resilience Measure. Their mothers also performed The Rosenberg Self Esteem Scale, The Child Behaviour Checklist (CBCL) (parental form) and The Multidimensional Scale of Perceived Social Support. 
Findings: Children whose families were divorced were significantly different in regard to higher levels of being only children, maternal education, maternal employment status, perceived maternal and paternal rejection, and parental alienation. Children whose families were divorced also had lower rates of the number of siblings, family income, the duration of mental complaints and The Piers-Harris Children's Self Concept Scale Scores. In comparing CBCL scores, it was revealed that all Problem Behaviors subtests except Thought Problems Internalising, Externalising and Total Problem scores were significantly higher in the case group. Activity and Total Competence scores were found to be significantly lower. The Child and Youth Resilience Measure, The Rosenberg Self Esteem Scale And The Multidimensional Scale of Perceived Social Support scores were not found differences in both groups. All scale scores were assessed and compared according to parental alienation, the only major finding was that children demonstrated parental alienation in the case group perceived their fathers more rejecting. 
Result: In clinical population mental disorders, self-concept, parental acceptance/rejection and parental alienation levels of children, whose families were divorced, were found different from control group.

Keywords: Divorce, self-concept, psychological flexibility, parental acceptance/rejection,
mental disorders, parental alienation, self-esteem, perceived social support.