Yetişkin bireylerde farklı fermente süt ürünlerinin ağız ve diş sağlığı parametreleri üzerine etkisi
The effect of different fermented milk products on oral and dental health parameters in adult individuals
Yazar: İREM YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. MELTEM SOYLU
Biruni Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Ağız sağlığı = Oral health ; Beslenme = Nutrition ; Fermentasyon = Fermentation ; Süt = Milk ; Süt ürünleri = Milk products ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Beslenme, ağız ve diş sağlığı parametrelerini değiştirerek oral sağlık üzerinde değişime neden olabilmektedir. Özellikle oral kavite pH'sını tamponlayan besinlerin tüketimi, ağız ve diş sağlığı üzerinde koruyucu etki gösterebilmektedir. Fermente süt ürünleri de oral sağlık üzerinde olumlu etki gösteren besinlerdendir; ancak her fermente süt ürününün aynı etkiye sahip olduğunu söylemek için elimizde kısıtlı kanıt bulunmaktadır. Farklı fermente süt ürünlerinin oral sağlık parametrelerine ve ağız-diş sağlığına ilişkin yaşam kalitesine olan etkilerini saptamak amacıyla yürütülen bu çalışmaya İstanbul'da özel bir ağız-diş sağlığı polikliniğine başvuran 18-50 yaş arası 40 birey dahil edilmiştir. Katılımcılara sosyodemografik özelliklerini, beslenme alışkanlıklarını, ağız-diş bakımı uygulamalarını değerlendirmeye yönelik form uygulanmıştır. Ayrıca ağız-diş sağlığına ilişkin yaşam kalitesi ölçekleri (OHIP-14, OHQoL-UK) kullanılmıştır. Katılımcılardan tükürük numuneleri toplanarak pH ve tamponlama kapasitesi tayinleri yapılmıştır. Katılımcılar, dört gruba ayrılmış ve yönlendirmeler doğrultusunda farklı fermente süt ürünlerini tüketmişlerdir. İki haftalık müdahale sonrası tükürük analizleri ve yaşam kalitesi ölçekleri tekrarlanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; katılımcıların müdahale öncesi ortalama tükürük pH'sı 6.8±0.40 olup müdahale sonrasında grupların tükürük pH ortalamaları arasında istatistiksel açıdan önemli farklılık saptanmamıştır (p>0.05). Böylece farklı fermente süt ürünleri tüketiminin tükürük pH değerinde önemli farklılığa neden olmadığı bulunmuştur. İki hafta boyunca kefir ve probiyotik yoğurt tüketen bireylerin ortalama tamponlama kapasitelerinin çalışma öncesine göre önemli şekilde artış gösterdiği, kontrol grubunda bulunan bireylerin ortalama tamponlama kapasitesinde ise önemli bir azalma olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Çalışmada; yalnızca kefir tüketimiyle OHIP-14 skorunda istatistiksel olarak önemli bir değişim gerçekleşmiş (p<0.05) ve yaşam kalitesinde artış olduğu saptanmıştır. Ulaşılan sonuçlar ışığında, tamponlama yeteneğinin geliştirilerek oral sağlığın desteklenmesi için kefir veya probiyotik yoğurt tüketimi önerilebilinir.

Abstract:
It can cause changes in oral health by changing nutrition, oral and dental health parameters. Especially the consumption of foods that buffer the oral cavity pH can have a protective effect on oral and dental health. Fermented milk products are also foods that have a positive effect on oral health; however, there is limited evidence to say that every fermented milk product has the same effect.Forty individuals between the ages of 18-50 who applied to a private oral and dental health outpatient clinic in Istanbul were included in this study, which was carried out to determine the effects of different fermented milk products on oral health parameters and oral-dental health. A questionnaire was applied to the participants to evaluate their sociodemographic characteristics, eating habits, and oral and dental care practices. In addition, oral-dental health-related quality of life scales (OHIP-14, OHQoL-UK) were used. Saliva samples were collected from the participants and their pH and buffering capacity were determined. Participants were divided into four groups and consumed different fermented milk products in line with the instructions.After two weeks of intervention, saliva analysis and quality of life scales were repeated. According to the findings obtained; The mean pH of saliva of the participants before the intervention was 6.8 ± 0.40, and there was no statistically significant difference between the mean saliva pH of the groups after the intervention (p>0.05). Thus, it was found that the consumption of different fermented dairy products did not cause a significant difference in saliva pH value. It was determined that the average buffering capacity of the individuals who consumed kefir and probiotic yogurt for two weeks increased significantly compared to the pre-study, and that there was a significant decrease in the average buffering capacity of the individuals in the control group (p<0.05). In the study; There was a statistically significant change in the OHIP-14 score with only kefir consumption (p<0.05) and an increase in quality of life was found. In the light of the results, consumption of kefir or probiotic yogurt is recommended to support oral health by improving its buffering ability.