Elbistan Karahöyük Kuzeybatı yamacı 1. tabakanın arkeolojik değerlendirmesi
Archaeological evaluation of the northwestern slope of Elbistan Karahöyük layer 1
Yazar: SEDA SENGİR
Danışman: DOÇ. DR. BORA UYSAL
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Arkeoloji = Archeology

Özet:
Kahramanmaraş İli Elbistan ilçesine bağlı Elbistan Karahöyük, ilk olarak 1906 yılında H. Grothe tarafından yapılan bir sondaj kazısı ile bilim dünyasına tanıtılmıştır. İlk sistemli kazı çalışması ise 1947 yılında Tahsin Özgüç ve Nimet Özgüç tarafından gerçekleşmiştir. Uzun süre ara verilen kazılar 2015 yılında Kahramanmaraş Müzesi başkanlığında ve Bora Uysal'ın bilimsel sorumluluğunda tekrar başlatılmıştır. 2020 yılında başkanlığını Bora Uysal'ın üstlendiği Elbistan Karahöyük kazıları halen devam etmektedir. 2015 yılında höyüğün Kuzeybatı yamacında gerçekleştirilen kazılar sırasında gün yüzüne çıkarılan 1. tabakanın tarihlendirilmesi çalışmamın ana konusunu oluşturmaktadır. 

Tez kapsamında, 1. tabakada açığa çıkarılan mimari ve seramik grupları incelenmiştir. Tarihlendirme konusunda, seramik dışında kalan buluntu grupları önemli bir katkı sağlamadığı için çalışmaya dahil edilmemiştir. Seramik buluntuların tipolojik değerlendirilmesi yapılmış, Anadolu'daki birçok merkezin Erken, Orta ve Geç Demir ile Helenistik Devir tabaklarından ele geçen seramiklerle karşılaştırılmış, benzerlikler ve farklılıklar değerlendirilmiştir.

Yapılan çalışmalar sonucunda, Elbistan Karahöyük Kuzeybatı yamacı 1. tabaka seramiğinde, Erken ve Orta Demir devri seramik formlarının az da olsa devam ettiği, buna karşılık Geç Demir ve Helenistik devir seramik formlarında yoğun benzerlikler olduğu görülmüştür. Elde edilen bu verilere göre, Elbistan Karahöyük Kuzeybatı yamacı 1. tabakanın Geç Demir Devri'nin büyük bir kısmıyla Helenistik Devir'in başları arasında yer alan bir zamana tarihlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Abstract:
The Elbistan Karahöyük, situated in the Elbistan district of the Kahramanmaraş Province, was initially introduced to the scientific community through an excavation conducted by H. Grothe in the year 1906. The first systematic excavation took place in 1947 under the direction of Tahsin Özgüç and Nimet Özgüç. After a prolonged break, excavations were reinitiated in 2015 under the auspices of the Kahramanmaraş Museum and the scientific supervision of Bora Uysal. The Elbistan Karahöyük excavations, the leadership of which was assumed by Bora Uysal in 2020, is currently ongoing. The primary focus of my research is the dating of the first layer unearthed during the excavations on the northwest slope of the mound, conducted in 2015.
Within the scope of the thesis, architectural and ceramic groups revealed in the first layer were examined. Regarding dating, artifact groups other than ceramics were not included in the study as they were not of significant contribution. Typological evaluation of ceramic findings was conducted, and comparisons were made with ceramics from the Early, Middle, and Late Iron Ages, as well as the Hellenistic Period layers unearthed in many centers in Anatolia, and  similarities and differences were assessed.
As a result of the conducted studies, it was observed that in the ceramic assemblage of the first layer on the northwest slope of Elbistan Karahöyük, forms from the Early and Middle Iron Ages persisted to some extent. In contrast, there were pronounced similarities in the Late Iron and Hellenistic period ceramic forms. Based on these findings, it is understood that the first layer on the northwest slope of Elbistan Karahöyük should be dated to a time encompassing much of the Late Iron Age to the beginnings of the Hellenistic Period.