İstanbul ilinde bankacılık sektöründe çalışan personelin beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite durumlarının beden kütle indeksi ile ilişkisinin belirlenmesi
Determination of the relationship of nutritional habits and physical activity with body mass index of staff working in the banking sector in Istanbul
Yazar: ÖZGE GÜRBEY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLİN SEYLAM KÜŞÜMLER
İstanbul Okan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Bankacılık = Banking ; Bankacılık sektörü = Banking sector ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Personel = Personnel ; Sedanterler = Sedentary ; Vücut kitle indeksi = Body mass index ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Ofis ve masa başı çalışma ortamlarının iş süresinin de artması ile birlikte getirdiği, dengesiz ve sağlıksız beslenme durumu gün geçtikçe artmakta ve başta obezite olmak üzere önemli kronik hastalıkların görülme sıklığında artışa neden olmaktadır. Çalışma, bankacılık sektöründe çalışan personellerin iş yapısı gereğince sürekli veya aralıklarla oturarak çalışmasına bağlı olarak sedanter yaşam tarzının oluşturabileceği en önemli sağlık sorunlarından biri olan obeziteyle birlikte beslenme alışkanlıklarının ve fiziksel aktivite durumlarının birlikte incelenmesi ve sonuçların Beden Kütle İndeksi ile ilişkisinin saptanması amacıyla yapılmıştır. Araştırma İstanbul iline bağlı bankacılık sektöründe çalışan 404 personel ile yapılmıştır. Verilerin toplanmasında sosyo-demografik veri formu, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (Kısa Form) ve Hollanda Yeme Davranışları Anketi kullanılmıştır. 

Çalışırken oturma süresinin artması ile BKİ'nin arttığı, fiziksel olarak aktif olma durumunun artması ile BKİ'nin azaldığı görülmüştür (p<0,05). Yaş arttıkça BKİ artmakta, fiziksel aktivite azalmaktadır (p<0,05). Kadınların, erkeklere göre daha düşük BKİ değerlerine sahip olduğu saptanmıştır (p<0,05). 

Fiziksel aktivitede, erkeklerin, kadınlara göre daha aktif olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Çalışırken oturma süresinin artması ile fiziksel olarak aktif olma durumunda azalma görülmüştür (p<0,05). BKİ sınıflamasına göre zayıf grubun en aktif, obez gurubun en az aktif grup olduğu bulunmuştur.

Yeme davranışı ile duygusal yeme arasında istatistiksel açıdan anlamlı, pozitif yönlü ve yüksek bir ilişki (r = 0,873), yeme davranışı ile dışsal yeme arasında ise pozitif yönlü ve orta düzeyde bir ilişki (r = 0,563) ve yeme davranışı ile kısıtlayıcı yeme arasında pozitif yönlü ve zayıf bir ilişki (r = 0,327) olduğu belirlenmiştir.

BKİ sınıflandırmasında zayıf kategorisinde yer alan grubun kısıtlayıcı yeme alt boyutlarından aldıkları puanların diğer gruplara göre istatistiksel açıdan anlamlı seviyede düşük olduğu saptanmıştır. Kadınların erkeklere göre duygusal yeme ve kısıtlayıcı yemeden daha fazla etkilendikleri görülmüştür. Obezlerin duygusal yeme oranı diğer gruplardan istatistiksel olarak daha fazla bulunmuştur (p<0,05).

Bu çalışma sonunda, sedanter yaşam tarzındaki kişilerde, fiziksel aktivite düzeylerinin artırılması gerekliliği, bunun da BKİ ve sağlıkla direkt ilişkili olduğu belirlenmiştir. Özellikle banka gibi, ofis ve sürekli oturarak çalışmayı gerektiren iş ortamlarındaki kişilerin beslenme alışkanlıkları ve fiziksel aktivite durumlarının birlikte değerlendirilip, sağlıklı beslenme davranışı kazandırılması ve sürdürülmesi, fiziksel aktivite düzeylerinin arttırılması ve oturarak geçen sürelerinin azaltılmasına yönelik eğitimler ve bilinçlendirme çalışmaları için gerekli stratejiler belirlenmelidir.

Abstract:
The unbalanced and unhealthy nutrition situation brought by office and desk working environments, along with the increase in working time, is increasing day by day and causes an increase in the incidence of important chronic diseases, especially obesity. The study was carried out in order to examine the nutritional habits and physical activity status together with obesity, which is one of the most important health problems that a sedentary lifestyle can cause due to the continuous or intermittent sitting work of the personnel working in the banking sector, and to determine the relationship between the results and the Body Mass Index. The research was carried out with 404 personnel working in the banking sector of the province of Istanbul. Socio-demographic data form, International Physical Activity Questionnaire (Short Form) and Dutch Eating Behaviors Questionnaire were used to collect data.

It was observed that BMI increased with an increase in sitting time while working, and a decrease in BMI with an increase in being physically active (p<0.05). As age increases, BMI increases and physical activity decreases (p<0.05). It was determined that women had lower BMI values than men (p<0.05).

In physical activity, it was concluded that men are more active than women. With the increase in sitting time while working, there was a decrease in the state of being physically active (p<0.05). According to BMI classification, it was found that the lean group was the most active and the obese group was the least active.

There is a statistically significant, positive and high relationship between eating behavior and emotional eating (r = 0.873), a positive and moderate relationship between eating behavior and external eating (r = 0.563) and a positive relationship between eating behavior and restrictive eating and a weak relationship (r = 0.563) was found.

It was determined that the group in the underweight category in the BMI classification received statistically significantly lower scores from the restrictive eating sub-dimensions compared to the other groups. It has been observed that women are more affected by emotional eating and restrictive eating than men. The emotional eating rate of the obese was statistically higher than the other groups (p<0.05).

At the end of this study, it was determined that physical activity levels should be increased in people with a sedentary lifestyle, which is directly related to BMI and health. Necessary strategies should be determined for trainings and awareness-raising activities aimed at gaining and maintaining healthy eating behavior, increasing physical activity levels and reducing the time spent sitting, by evaluating the nutritional habits and physical activity status of people in work environments such as banks, offices and constantly sitting.