Yeni ilm-i kelâm döneminde nübüvvet savunusu
The new ilm al-kalam period nubuwwah defense
Yazar: SONGÜL AKMAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURHANEDDİN KIYICI
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Kelam = Islamic theology ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Peygamberlik = Prophethood ; Savunma = Defence ; Yalanlama = Refutation ; Çürütme = Refutation ; İslamiyet = Islam

Özet:
Nübüvvet, dünyevi ve uhrevi olayları insanlara açıklamak için Allah'ın seçtiği kişiye verdiği elçilik görevidir. Söz konusu görev, bir melek aracılığıyla sadık rüya veya kalbe gelen ilham yoluyla alınan emirlerin iletilmesi şeklinde gerçekleşir. Hz. Muhammed de Allah Teâlâ tarafından kendisine nübüvvet görevi verilerek ilahi göreve mazhar olmuştur. Ancak; Allah Teâlâ'dan çeşitli şekillerde vahiy almasına, aldığı vahyi insanlara iletmiş olmasına ve peygamberlik alameti olan çeşitli mucizeler göstermesine rağmen haksız pek çok saldırıya maruz kalmıştır.

Hicri II. asırdan itibaren Hz. Peygamber'in nübüvveti konusunda inkâr düzeyinde fikirler ortaya çıkmış olup, aklın her şeyi çözmede yeterli tek merci olduğu, bu nedenle de herhangi bir yönlendirici veyahut bir öğreticiye gerek duyulmayacağı düşüncesi savunulmuştur. Peygamberlik kurumu gereksiz görülmektedir. İlhâd olarak nitelendirilen, dini inanca aykırı ve imanı zedeleyici söz konusu bu fikirlere, birçok Müslüman âlim tarafından reddiye ve savunu tarzında görüşler beyan edilerek karşı çıkılmıştır. Bu âlimlerin bazıları, Ebû Mansûr el-Mâtürîdî, Fahreddin er-Râzi, Kâdî Abdülcebbâr, el-Câhiz gibi isimlerdir. Bu âlimler, nübüvvetin imkânı ve gerekliliği hakkında düşüncelerini ortaya koyarak, nübüvvet kurumunu mucizeler kapsamında muhataplarına karşı savunmuşlardır.

Nübüvvet konusu günümüze değin birçok dönemde birçok açıdan ele alınmış olup, Yeni İlm-i Kelâm döneminde de tartışılan ve savunulan önemli kelâmi konulardan

biri olmuştur. Söz konusu dönemde oryantalist veya misyoner kimliğe sahip Sir William Muır, Reinhart Pieter Anne Dozy, Clair Tisdall gibi Batılı düşünürlerin Hz. Peygamber'e yönelik türetmiş oldukları ve aynı zamanda rasyonellikten uzak argümanları ortaya çıkarılmıştır. Yeni İlm-i Kelâm döneminin öne çıkan isimlerinden; Hüseyin el-Cisr, İzmirli İsmâil Hakkı, İsmâil Fennî Ertuğrul, Ahmet Mithat, Seyyid Emîr Ali, Rahmetullah el-Hindî gibi Müslüman âlimler tarafından söz konusu argümanlara karşılık olarak; Kur'an'ı Kerim ve Hadislerden deliller getirilerek Hz. Peygamber'in nübüvveti savunulmuştur. Ancak bu delillerle de yetinilmeyip bunların yanı sıra İncil ve Tevrat'tan da faydalanılarak Hz. Peygamber'in nübüvvetini inkâr edenlere musellemât cinsi önermeler ile inkarcılar çaresiz bırakılarak, inkarcıların iddialarında haksız oldukları kanıtlanmaya çalışılmıştır.

Bu savunu tarzıyla nübüvvet kurumu, geleneksel tarzın bir adım daha ötesine geçilerek tartışılıp savunulmaktadır. Özellikle Hristiyan ve Yahudi dini geleneklerinden ve uygulamalarından kanıtlar, deliller ortaya koyarak Hz. Peygamber'in nübüvvetini kabul etmeyenlere ve eleştirenlere itiraz payesi verilmemeye çalışılmaktadır. Böylelikle Yeni İlm-i Kelâm döneminde, geleneksel nübüvvet savunusu yöntemlerine kaynaklık eden Kur'an'ı Kerim ve Hadislere bağlı kalınmakla birlikte diğer dinlerin kutsal kabul ettiği metinlerden ve meşru saydıkları uygulamalardan da faydalanılarak muhataplar susturulmaktadır.

Abstract:
Nubuwwah is the messengership mission that Allah gives to the chosen person in order to explain secular and religious matters. The task happens by delivering orders received by means of a loyal dream or inspiration from the heart through an angel. The prophet Muhammad was honoured by giving him the nubuwwah task by Allah. However; he was subjected to unfair attacks although he received revelations in various ways, conveyed the revelations to people and showed many miracles of being prophet.

Since II. Hijri century, There have been denial-level ideas about the prophethood of Muhammad and it has been defended that the mind is the only authority sufficient to solve everything so there is no teacher or leader Probhecy has been considered unnecessary. Many Muslim scholarly people has objected to these ideas described as ilhad that are contrary to religious belief and damage faith. Described as îlhad.

Ebû Mansûr el-Mâtürîdî, Fahreddin er-Râzi, Kâdî Abdülcebbâr, el-Câhiz are the main scholars in question. These scholars gave answers on the miracles and the opportunity and necessity of nubuwwah to these deniars by presenting their ideas about nubuwwah.
The subject of Nubuwwah has been dealt with in many respects in many periods until today and it has been one of the important issues about kalam(kelami) discussed and defended in the New Ilm al-Kalam period.

In that era, the irrational arguments about the Prophet Muhammad by Western philosophers such as Sir William Muır, Reinhart Pieter Anne Dozy, Clair Tisdall who have a missionary identity or orientalist, were emerged.

One of the prominent names of the New Ilm al-Kalam period; In response to such false arguments by Muslim scholars such as Hüseyin el-Cisr, Izmirli Ismâil Hakkı, Ismâil Fenni Ertuğrul, Ahmet Mithat, Seyyid Emîr Ali, Rahmetullah el-Hindî; they were not satisfied with bringing evidence from the Quran and Hadiths, but also made the defense of nubuwwah in a way to be scientific by making use of the Bible and the Torah.

With this defence style, it has been tried not to give an appeal clause to the people who deny the nubuwwah of prophet Muhammad by presenting the evidence especially from the Christian and Jewish religious sources and practices and by showing some sources from their religios tradition.

During the New Ilm al-Kalam period, in this way, the deniars have been left incapable by using the texts that other religions accepted as sacred, while adhering to the Quran and Hadiths, which are the sources of traditional prophetic defense methods.