Güneydoğu Karadeniz'deki mahmuzlu camgöz'ün (Squalus acanthias, L.,1758) biyoekolojik özellikleri
The bioecologic characteristics of the spiny dogfish in the South-Eastern Black Sea
Yazar: SEFA AYHAN DEMİRHAN
Danışman: PROF.DR. KADİR SEYHAN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
ÖZET Bu çalışmada, Doğu Karadeniz kıyılarında paraketa takımları, ticari gırgır ve uzatma ağından örneklenen 175 adet mahmuzlu camgözün (Squalus acanthias Linn. 1758) büyüme, üreme ve beslenme özellikleri araştırılmıştır. Yakalanan canlıların %86,2'sinin dişi olduğu; bunların 3-34 yaş ve 43,3-144,8 cm boylan arasında dağılım gösterdiği; erkek bireylerin ise 2-24 yaş 38,1-123 cm boylan arasında dağılım gösterdiği saptanmıştır. Yaş tayini 1. ve 2. sut mahmuzlan üzerindeki renk halkalarının ve sırt yapılarının sayılmasıyla yapılmıştır. Yöntemin uygulanamadığı kırık ve silik mahmuzlara sahip bireylerin yaş tayinlerinde, sağlam ve iyi okunan 2. mahmuzlara ait yaş değerleri ile mahmuz taban çaplan arasında Y=0.64*(2Çm)1 74 (1^=0.88) şeklinde tespit edilen ilişki kullanılmıştır. Bireylere ait tahmin edilen boy (L, cm)-ağırlık (W, kg) ilişkileri; W=0,0000004*L3'51 (^=0,96) (dişi bireyler için); W=0,0000008*L332 (1^=0,98) (erkek bireyler için) ve W=0,0000005*L3'42 (^=0,98) (iki eşeyin birlikte değerlendirildiği veriler için) şeklinde tespit edilmiştir. Dişi, erkek ve her iki eşey için von Bertalanffy Boyca Büyüme Eşitlikleri sırasıyla; U=U5.1*(l-e°14(H-2my), Lt=144.1*(l-e-0067(t<'L84))) ve Lt=154.4*(l-e-°094(t+218)) olarak tespit edilmiştir. Mahmuzlu camgözlerin ilk eşeysel olgunluk boy değerleri erkek ve dişi bireyler için sırasıyla 87.57 ve 102.97 cm; yaş değerleri yine sırasıyla 10.49 ve 11.99 olarak hesaplanmıştır. Her iki eşeyin eşeysel olgunluğu eksponansiyel sigmoid bir modelle ifade edilmiştir. Çiftleşme döneminin Temmuz-Ağustos, döllenme döneminin Haziran-Ağustos aylarında; doğumun ise Eylül-Ekim aylarında gerçekleştiği, tam bir gebelik süresinin yaklaşık 22-24 ayda tamamlandığı tahmin edilmiştir. Embriyolann eşey oram 1:1 olarak, doğum boyu ve ağırlığının ise 26-29,4 cm ve 70 gr arasında olduğu tahmin edilmiştir. Boş mide oranın %23 olduğu, ana besin grubunu kemikli balıklara (%66.8) oluşturduğu, mide doluluğunun ve mide içeriği kompozisyonunun mevsimlere ve kullanılan örnekleme aracına göre değiştiği tespit edilmiştir Anahtar Kelimeler: Karadeniz, Mahmuzlu Camgöz (Squalus acanthias), Büyüme Parametreleri, Besin Kompozisyonu, Üreme Döngüsü, Embriyo ve Yumurta Verimliliği vıı

Abstract:
SUMMARY The Bioecologic Characteristics of the Spiny Dogfish in the South-Eastern Black Sea Spiny dogfish, Squalus acanthias, were sampled from Turkish coast of Black Sea to study growth parameters (K, to and L^), reproduction, and their diet compositions. Fish were caught by using longline and commercial purse seiners. In all sampled fish, 86.2 % the fish were female. Caught female fish total length and age were ranged between 43.3- 144.8 cm and 3-34 years, respectively. Male fish were younger (2-24 years old) and shorter (38.1-123 cm) than female fish. For ageing, first and second spines were used; however, the ages based on readings of the 2nd spines were used to estimate the ages of spiny dogfish with badly worn spines. The relationship was found Y=0.64*(2Çm)174 (1^=0.88); where Y is the estimated age in years from conception, 2Cm is the second spine base diameter. The length-weight relationships were W (body weight, kg)=0.0000004*L(body length, cm)3'51 (^=0.96) for females, W=0.0000008*L332 (^=0.98) for males, and W=0.0000005*L3-42 (1^=0.98) for both sexes. The estimated von Bertalanffy gowth equations were 1^=145. l*(l-e^14(H-2-69))) for females, Lt=144.1*(l-e-°067(t"('1 My) for males, and Lt=154.4*(l-e-0094(t+2'18)) for both sexes. The length and age at first maturity was 87.57 cm and 10.49 years for males and 102.97 cm and 11.99 years for females, respectively. Based on data collected over 2 pregnancy cycles (22-24 months), fertilization of eggs occures in June- August and breding occures in September-November. A total of 515 embryos was sexed, of which 252 (49 %) were male and 257 (5 1 %) were female. Embryo size at birth was 26-29.4 cm and 65-70 gr. The fecundity of the spiny dogfish increases with increasing length. The ratio of empty stomachs and stomach diet composition were affected by sampling gears and seasons. Stomach content data from 175 spiny dogfish showed that the major dietary components based frequancy of occurence were 66.8% fishes and 14.5% crustaceans. Keywords: Spiny Dogfish (Squalus acanthias), Black Sea, Growth, Food Composition, Reproduction, Fecundity. vm