Herpes simplkes ensefaliti tanısıyla takip edilen çocuklarda klinik laboratuvar ve nöropsikometrik değerlendirme
Children followed with the diagnosis of Herpes simplex encephalitis (clinical, laboratory and neuropsychometric evaluation)
Yazar: İNCİ BURÇİN YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. GÜLTEN SEÇMEER
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Herpes simpleks ensefaliti (HSE) en sık görülen sporadik ensefalit tipi olupmortalitesi ve morbiditesi oldukça yüksektir. Hacettepe Üniversitesi hsanDogramacı Çocuk Hastanesi'nde 01 Ocak 2003-01 Nisan 2007 tarihleriarasında viral ensefalit öntanısıyla yatırılan 37 hasta degerlendirilerek, HSEtanısı desteklenen 23 hastanın klinik ve laboratuvar bulguları,elektroensefalografi (EEG), kranial bilgisayarlı tomografi (BT) ve magnetikrezonans görüntüleme (MRG) gibi nörodiagnostik testlerin sonuçlarıretrospektif olarak incelendi. Ayrıca prospektif olarak HSE tanısı alan 23hastadan 15'i yaslarına uygun testler yapılarak uzun dönem nöropsikometriksekeller yönünden degerlendirilip, hem saglıklı çocuklar, hem de kabakulakmeningoensefaliti geçirmis çocuklardan olusan iki kontrol grubuylakarsılastırıldı. HSE tanısı desteklenen vakaların ortalama yası 6.6+3.5 yılolarak saptandı, cinsiyet farkı görülmedi. Hastaların en sık basvuruyakınmaları ates (% 91.3) ve bilinç degisikligi (%65.2) iken, en sık saptananklinik bulgular atesin (% 91.3) yanı sıra letarji ve hemipleji seklinde nörolojikbulgular idi. Beyin omurilik sıvısı incelemesinde mikroskopik incelemede %57.2 oranında lenfositoz, % 14.2 oranında eritrosit, % 57.2' sinde proteindüzeyi, % 52.4'ünde ise glukoz düzeyi normal sınırlarda bulundu. EEG'de ensık (% 52.1) yaygın yavas dalga aktivitesi oldugu görüldü. Kranial BT vakalarınyarısından fazlasında normal idi. Kranial BT'de en sık bulgu yaygın ödem,MRG'de ise temporal intensite artısı idi.Herpes simpleks ensefaliti tanısında yararlanılan EEG, kranial BT ve MRG gibiyöntemlerle saptanan bulguların hiçbirinin HSE için spesifik olmadıgı, tüm testsonuçlarının klinik verilerle birlikte yorumlanmasının gerekligi oldugu görüldü.Günümüzde tanıda en çok yararlanılan HSV-PZR testinin hastalarımızdayeterince uygulanmadıgı, ayrıca konvensiyonal PZR yerine ?real-time? PZR?kullanılmasının daha duyarlı ve güvenilir olması nedeniyle tanı koymada dahayardımcı olacagı kanısına varıldı. Tüm hastaların erken ve uygun antiviraltedavi aldıgı, relaps görülmedigi saptandı. HSE geçiren hastaların yaslarınauygun yapılan testlerde saglıklı çocuklardan olusan kontrollere göre dahadüsük zeka puanları aldıgı, kısa süreli bellek ve ögrenme kapasitelerinigösteren testlerde de daha basarısız oldukları görüldü.Hastalıgın mortalitesi ve morbiditesi düsünüldügünde HSE süphesi olanhastalarda laboratuvar sonuçlarının çıkması beklenmeden empirik olarakerken dönemde antiviral tedaviye baslanmasının prognozu iyi yönde etkiledigi,uzun dönemdeki komplikasyonları hakkında ise daha fazla sayıda vaka içerengenis çapta çalısmalara ihtiyaç oldugu gösterildi.Anahtar kelime: Herpes simpleks ensefaliti, tanı, klinik bulgular,nöropsikometrik komplikasyonlar

Abstract:
Herpes simplex encephalitis (HSE) is the most common cause of sporadicencephalitis with high mortality and morbidity rates. Twenty three subjects withdiagnosis of HSE were enrolled from the patients presented with viralencephalitis at Hacettepe University hsan Dogramaci Children?s Hospitalbetween January 2003 and April 2007. Clinical, laboratory findings,electroencephalography (EEG), computed tomography (CT), magneticresonance imaging (MRI) abnormalities were documented retrospectively.Neuropschyhometric evalution was also carried out with 15 available cases todetermine the long term outcome. Control groups included 30 healty childrenmatced according to ages and-gender and 7 subjects with mumpsmeningoencephalitis. The mean age of HSE subjects was 6.6+3.5 years, nogender difference was observed. Fever (91.3 %) and altered level ofconsciousness (65.2 %) were the most common presentations wheras themost common findings were fever (91.3 %) followed by neurological findingssuch as lethargy, hemiplegia. Cerebrospinal fluid (CSF) examination revealedlymphocytosis (57.2 %), red blood cells (14.2 %) with normal protein levels in57.2 % and normal glucose levels in 52.4% of the cases. Diffuse slowing wasthe prominent EEG finding (52.1 %). CT was found to be normal more thanhalf of the cases whereas diffuse edema was the most common pathologicalfinding. Increased intensity localized to temporal lobe was the prominentfinding in MRI.None of the findings in EEG, CT and MRI was spesific, evaluation of all theresults with considering clinical presentation is necessary to increase thesensitivity of the diagnosis. Polymerase chain reaction which is widelyaccepted as a gold standard in HSE diagnosis was found to be usedrandomly, and ?real time HSV-PCR? is suggested to be more helpfull in casedefinition. Lower intelligence qutient (IQ) scores were observed among thecases with HSE compared to healthy controls. HSE cases were less succesfullat the tests showing short term memory and learning capacities.It is suggested that considering the high mortality and morbidity of the diseaseempiric antiviral treatment should be given without waiting laboratory results atthe early period and clinical trial involving higher number of subject are neededto determine the long term outcome of HSE.Key words: Herpes simplex encephalitis, diagnosis, clinical presentation,noropsychometirc complications