Eski Çanakkale testilerinin karakteristik özellikleri ve çağdaş seramik tasarımı olarak yorumu
The Characteristics of the old Çanakkale pictures and its interpretation as a modern ceramic design
Yazar: SEYHAN YILMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CANDAN DİZDAR TERWİEL
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Seramik ve Cam Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1999
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Seramik kaplar = Ceramic pots ; Seramikler = Ceramics ; Testiler = Pitchers ; Çanakkale = Çanakkale

Özet:
Çanakkale seramiklerinin en ilgi çekici örnekleri çoğunlukla kullanıma dönük ve kendisine özgü çizgilere sahip olan testilerdir. Bu testiler içerisinde özellikle at başlı ve ördek başlı testiler biçim ve kabartmaları ile çok farklı eserlerdir. Çanakkale testilerine plastik özelliğini veren tüm otantik biçim ve süslemelerden yararlanarak (yoğun süsleme öğeleri, hayvan kabartmaları ve figürleri) çağdaş ve özgün eserler yaratmak amaçlanmıştır. Ayrıca seramik sanatının en ilginç örneklerinden sayılabilen bu testilerin tanıtımına yardımcı olunurken, aynı zamanda günümüz seramiğine yapı oluşturacak özelliklerin ortaya çıkarılması da hedeflenmiştir. Çalışmanın eksenini oluşturan Çanakkale testilerinde, biçim ve süslemeden hareketle, fonksiyonellik düşünülmeden soyutlama yoluyla, çağdaş yorum ve biçimlere varabilmek için kavramsal çerçevede ana tema; objeyi geometrize edilmiş biçimler üzerine (doğadaki biçimin hareketi düşünülerek) oturtmaya çalışmak olmuştur. Dolayısıyla uygulamalar estetik kaygı içerisinde gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, Çanakkale seramiklerinin tarihi gelişimi ile motif, desen, kompozisyon, malzeme ve teknik özellikleri incelenmiştir. İkinci bölümde Çanakkale testilerindeki at ve ördek başlı testiler kaynak alınmış ve at başlarındaki üç simgeden yola çıkılarak (at ağzı, yele, kulak) yeni biçimler gerçekleştirilmiştir. Ördek başlı testilerin yorumunda sadece ördek başı yeni biçimlerde anlatılmaya çalışılmış, diğer formlarda sadece tavuk formu işlenmiştir. Sonuç bölümünde, yapılan çalışmaların kazandırdığı teorik ve plastik veriler değerlendirilmiştir.

Abstract:
One of the most attractive examples of Çanakkale ceramics is the pitcher being produced to use and has its unique characteristics. Especially among these pitchers, the pitchers with horsehead and duckhead very different works from the others with their form and relief. Using of authentic from and decoration (intensive decoration elements, the relieves and figures of animals) which gives the characteristic of plastic to the Çanakkale pitchers has been aimed to produce modern and original works. Additionally, while it will be tried to describe the pitchers, counting to be among the most interesting examples of the ceramic arts, at the same time, it is intended to present the specialities being as an model for the present ceramic art. At the Çanakkale pitchers being the centre of my work, conceptually, the basic theme is to attempt to set the object on the geometrical forms, taking the motion of the form in nature into consideration, and designs. Therefore the operations are carried out with a great aesthetic care. This work consists of two parts. In the first part are studied the historical development and the charecteristic of the motives, designs, compositions, materials, technics of the Çanakkale ceramics. İn the second part, being based on the Çanakkale pichers with horsehead and duckhead, are designed the new forms getting inspiration from three symbols of the horsehead (mouth, mane, ear). During the interpretation of the pitchers with the duckhead is tried to explain only the duckhead in a new form, in the other forms described only chickenfrom. To conclude the theoretic and plastic datas gained through the studies are evaluated.