Yenilenebilir enerji kaynaklarının karşılaştırmalı ekonomik analizi
Comparative economic analysis of renewable energy resources
Yazar: NEBAHAT DERİNGÖL
Danışman: PROF. DR. KENAN PEKER
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ekonomi = Economics ; Enerji = Energy ; İşletme = Business Administration
Dizin: Ekonomik analiz = Economic analysis ; Enerji = Energy ; Enerji kaynakları = Energy resources ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Yenilenebilir enerji = Renewable energy ; Yenilenebilir enerji kaynakları = Renewable energy resources

Özet:
Günümüzde dünya nüfusunun hızlı artışı, ekonomik gelişmenin ve kalkınmanın önem kazanması ülkelerin ekonomik ve sosyal refah seviyesinin yükselmesi, insanların tüketim tercihlerinin değişmesi, enerji tüketiminin yükselmesinde önemli bir oynamaktadır. Bu değişim fosil enerji kaynaklarına alternatif arayış çabalarını ortaya koymuş ve yenilenebilir enerji kaynaklarını önemli hale getirmiştir. Günümüzde güneş enerjisi, rüzgâr enerjisi, su enerjisi, dalga enerjisi, biyokütle enerjisi, hidrojen enerjisi gibi yenilenebilir enerji yatırımları artarken yatırımların kaynak kullanımı açısından değerlendirilmesi ve karlılığın analiz edilmesi önem arz etmektedir.
Bu çalışmada, yenilenebilir enerji kaynakları ve Türkiye'nin mevcut enerji potansiyeli değerlendirilerek en yüksek verimi sağlayacak yatırımların ekonomik analizinin yapılaması amacıyla kullanılan Fayda/Masraf Analizi ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Fayda/Masraf Analizi, İzmir Karaburun Rüzgâr Enerji Santrali (RES) Projesine, Uşak Güneş Enerji Santrali (GES) Projesine ve Elâzığ Hidroelektrik Santrali (HES) Projesine ayrı ayrı uygulanmıştır. Bu kapsamda ilk olarak Türkiye'nin yenilenebilir enerji kaynaklarındaki (güneş enerjisi, rüzgâr enerjisi, jeotermal enerji, biyokütle enerji, hidrolik enerji, dalga enerjisi ve hidrojen enerjisi) mevcut durum ortaya konulmuş ve RES, GES ve HES için karşılaştırmalı ekonomik analiz yapılmıştır. Akademik çalışmalarda yer alan Trend Analizlerinden yararlanarak Türkiye'nin 2025 yılındaki enerji kaynakları ile ilgili değerlendirmeler yapılmıştır. Çalışmanın materyalini Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ), Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) ait istatistik veriler, literatür çalışmaları ve yatırım fizibiliteleri oluşturmaktadır
Ekonomik analiz için Fayda/Masraf Analizi kullanılmıştır. Yapılan bu analiz sonucuna göre Uşak Güneş Enerjisi Projesinin daha optimum bir proje olduğu ve bu projenin daha fazla değer yarattığı sonucuna varılmıştır. Üç farklı enerji santrallerinden elde edilen sonuçlara göre risk açısından Uşak GES Projesinin daha uygulanabilir bir proje olduğu kanısına ulaşılmıştır. 
Günümüzdeki enerji ihtiyacı, enerji kullanımı ve geleceğe yönelik bilimsel çalışmalar önümüzdeki yıllarda güneş enerjisine yönelimin artacağını göstermektedir. Teknoloji gelişip malzeme ve kurulum maliyetleri düştükçe güneş enerjisi daha verimli bir kaynak haline gelecektir. Diğer yenilenebilir enerji kaynaklarına göre temiz ve çevresel etkisinin en az olduğu güneş enerji santrallerinin yaygınlaşması Türkiye için büyük önem arz etmektedir.

Abstract:
Today, the rapid increase in the world population, the importance of economic development and development, the increase in the level of economic and social welfare of the countries, the change in people's consumption preferences, and the increase in energy consumption play an important role. This change has revealed the efforts to find alternatives to fossil energy sources and has made renewable energy sources important. Today, while renewable energy investments such as solar energy, wind energy, water energy, wave energy, biomass energy, hydrogen energy are increasing, it is important to evaluate the investments in terms of resource use and analyze profitability.
In this study, the Benefit/Cost Analysis, which is used for the economic analysis of investments that will provide the highest efficiency by evaluating renewable energy sources and Turkey's current energy potential, is discussed in detail. The Benefit/Cost Analysis has been applied separately to the İzmir Karaburun Wind Power Plant (WPP) Project, the Uşak Solar Power Plant (GES) Project and the Elazığ Hydroelectric Power Plant (HES) Project. In this context, firstly, the current situation in Turkey's renewable energy resources (solar energy, wind energy, geothermal energy, biomass energy, hydraulic energy, wave energy and hydrogen energy) has been revealed and a comparative economic analysis has been made for RES, SPP and HEPP. Using the Trend Analysis in academic studies, evaluations were made about Turkey's energy resources in 2025. Energy Market Regulatory Authority (EMRA), Türkiye Elektrik Iletim A.Ş. (TEİAŞ) creates statistical data, literature studies and investment feasibility of the International Energy Agency (IEA).
Benefit/Cost Analysis was used for economic analysis. According to the results of this analysis, it has been concluded that the Uşak Solar Energy Project is a more optimum project and this project creates more value. According to the results obtained from three different power plants, it was concluded that the Uşak SPP Project is a more applicable project in terms of risk.
Today's energy needs, energy use and future scientific studies show that the orientation to solar energy will increase in the coming years. As technology improves and material and installation costs decrease, solar energy will become a more efficient source. The widespread use of solar power plants, which are clean and have the least environmental impact compared to other renewable energy sources, is of great importance for Turkey.