Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin ruh sağlığı okuryazarlığı ile ruhsal bozukluklara yönelik damgalayıcı tutumlarının belirlenmesi
Determination of health sciences faculty students' mental health literacy and stigmatizing attitudes towards mental disorders
Yazar: TUĞÇE DOĞRUL
Danışman: DOÇ. DR. MELTEM MERİÇ
LOKMAN HEKİM ÜNİVERSİTESİ / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Bu çalışmanın amacı; sağlık bilimleri fakültesi öğrencilerinin ruh sağlığı okuryazarlığı ile ruhsal bozukluklara yönelik damgalayıcı tutumlarını belirlemek ve aralarındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Araştırmanın örneklemini 2022-2023 eğitim öğretim yılında Lokman Hekim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesine devam etmekte olan, 18 yaşından büyük ve araştırmaya katılmaya gönüllü olan 294 öğrenci oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu (KBF), Ruh Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği (RSOÖ), Sağlık Çalışanları İçin Ruhsal Hastalıklara Yönelik Damgalama Ölçeği (SÇ-RHYDÖ) kullanılmıştır. Araştırmada kullanılan veriler SPSS 22 programıyla analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler olarak sayı, frekans, yüzde, ortalama ve standart sapma kullanılmıştır. İki bağımsız değişken arasındaki farkın analizi için t-Testi ve çoklu grup arasındaki farkın analizi için ANOVA analizi uygulanmıştır. Ölçeklerin kendi aralarındaki ilişki yönü ve anlamlılık düzeylerini (p<0,01) belirlemek için pearson korelasyon testi kullanılmıştır. Öğrencilerin ruh sağlığı okuryazarlığı toplam puan ortalaması 101,163±16,570, ruhsal hastalıklara yönelik damgalama toplam puan ortalaması 58,344±11,884 bulunmuştur. Ruhsal hastalıklara yönelik damgalama ölçeği toplam puanı ile ruh sağlığı okuryazarlığı ölçeği toplam puanı arasında negatif yönde yüksek düzeyde korelasyon olduğu (r=-0.75; (p=0,000<0.05) ve ruhsal hastalıklara yönelik damgalama düzeyindeki toplam değişimin %56.1 oranında ruh sağlığı okuryazarlığı tarafından açıklandığı saptanmıştır. Sonuç olarak öğrencilerin ruh sağlığı okuryazarlığı düzeyinin damgalamayı azalttığı değerlendirildiğinde; öğrencilerin müfredat içeriklerinde bu konulara yer verilmesi, farkındalıklarının arttırılması ve ruhsal hastalıklara yönelik damgalamayı azaltmaya yönelik müdahale çalışmalarının planlanması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Üniversite Öğrencileri, Ruh Sağlığı Okuryazarlığı, Damgalama, Psikiyatri Hemşireliği

Abstract:
The aim of this study is to determine the mental health literacy of health sciences faculty students and their stigmatizing attitudes towards mental disorders and to reveal the relationship between them. The sample of the study consisted of 294 students who were attending Lokman Hekim University Faculty of Health Sciences in the 2022-2023 academic year, who were over the age of 18, and volunteered to participate in the study. Personal Information Form (PIF), Mental Health Literacy Scale (MHLS), Stigma Scale for Mental Illnesses for Healthcare Workers (SSMI-HC) were used as data collection tools. The data used in the study were analyzed with SPSS 22 program. Descriptive statistical methods, such as number, frequency, percentage, mean, and standard deviation, were used to evaluate the data. The analysis of the difference between two independent variables was conducted using the t-Test, and the analysis of the difference among multiple groups was performed using ANOVA. To determine the direction and significance levels of the relationships between the scales (p<0.01), the Pearson correlation test was employed. The average total score for students' mental health literacy was 101.163±16.570, while the average total score for stigmatization towards mental illnesses was 58.344±11.884. A high negative correlation was observed between the total score on the Stigma Scale for Mental Illnesses and the total score on the Mental Health Literacy Scale (r=-0.75; p=0.000<0.05), indicating that 56.1% of the total variance in the level of stigmatization towards mental illnesses was explained by mental health literacy. As a result of this study, it is highly recommended that intervention studies be planned to reduce students' stigmatization towards mental illnesses, considering that students' mental health literacy levels are associated with decreased stigmatization.

Keywords: University Students, Mental Health Literacy, Stigmatization, Psychiatric Nursing