Bakım vericilerin gözüyle COVID-19 pandemisinde engelli bireylerin yaşadığı zorluklar
The challenges of people with disabilities in the COVID-19 pandemic from the eyes of care providers
Yazar: MELTEM NUR AYDIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLCAN KAR ŞEN
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Bilimi Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; COVID 19 = COVID 19 ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engellilik = Disability ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Pandemiler = Pandemics

Özet:
Bu çalışma pandemi döneminde engelli bireylerin hijyen sağlama, sosyal hayatı sınırlama, ilaca ve tedaviye ulaşma, ekonomik durum, anksiyete gibi konularda yaşadığı zorlukları bakım vericilerin gözüyle belirleyip, çözüm önerileri sunmak amacıyla tanımlayıcı olarak Karabük ilindeki özel eğitim merkezlerinde yapılmıştır. Araştırma evrenini Aylin Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi'nden bakım alan 405 engelli bireyin bakım vericileri, Safranbolu Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi'nden bakım alan 250 engelli bireyin bakım vericileri toplam 655 bakım verici oluşturmuştur. Ayrıca örneklem seçilmemiştir. Temmuz 2021-Eylül 2021 döneminde kurumlara düzenli gelen ve çalışmaya katılmayı kabul eden 172 engelli birey bulunmaktadır. Araştırma sürecinde tedavi almak için gelemeyen engelli bireyler ve araştırmaya katılmayı kabul etmeyen bireyler araştırmaya dahil edilmemiştir. Veriler literatür doğrultusunda engel türü, engelli bireyin yaşı ve ne kadar süre tedavi alamadığı ön planda tutularak COVID-19 pandemisinde yaşadığı zorluklar 6 gruba (İzolasyon+maske+mesafe, tedavi, ulaşım, hijyen, aile düzeni, davranış değişikliği) ayrılmış, pandemi sürecinde yaşadıkları sorunlara dair önerileri varsa açıklamaları istenen 1 açık uçlu soru toplamda 25 soru ile sorgulanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde Ki Kare Testi kullanılmıştır.  Bakım vericiler engelli bireylerin  %95,9'unun pandemi sürecinde evde kalmada zorluk yaşadığını, %64'ünün bakım için ekstra bireye ihtiyaç duyduğunu, %68,6'sının  maske takmada zorlandığını, %73,8'inin sosyal mesafeye uyamadığını, %79,1'inin tıbbi tedaviye ulaşmada zorluk yaşadığını, %84,3'ünün engel durumunda gerileme olduğunu ifade etti. Tedavi alamama süresi 6-9 ay olanlarda tedavi almadığı süreçte engel durumunda gerileme olanların oranı tedavi alamama süresi 3-6 ay olanlardan istatistiksel olarak anlamlı derecede daha fazla bulundu. (p<0,05) Bu veriler doğrultusunda tıbbi tedaviye ulaşım konusunda engelli bireylere evde sağlık hizmetlerinin artırılması, olası bir yeniden kısıtlama durumunda stres ve korkuların azaltılması için engelli bireylerin ve bakım vericilerinin hazırlanması, psikolojik ve sosyal desteklerin yanında, ev içi egzersiz önerileri, çevre düzenlemeleri, evde sağlıklı beslenme gibi konularda da fizyoterapist ve ergoterapist, diyetisyen desteği önerilmektedir.

Abstract:
This study was carried out descriptively in special education centers in the province of Karabük in order to determine the difficulties experienced by the disabled individuals in terms of hygiene, limiting social life, accessing drugs and treatment, economic situation, anxiety during the pandemic period, and to offer solutions. The research population consisted of the caregivers of 405 disabled individuals receiving care from Aylin Special Education and Rehabilitation Center, and the caregivers of 250 disabled individuals receiving care from Safranbolu Special Education and Rehabilitation Center, a total of 655 caregivers. Also, no sample was selected. There are 172 disabled individuals who come to the institutions regularly between July 2021 and September 2021 and agree to participate in the study. Disabled individuals who could not come to receive treatment during the research process and individuals who did not agree to participate in the study were not included in the study. The data were divided into 6 groups (isolation + mask + distance, treatment, transportation, hygiene, family order, behavior change) in the direction of the literature, by considering the type of disability, age of the disabled person and how long they could not receive treatment, and the difficulties they experienced during the pandemic process. 1 open-ended question, which was asked to explain if there were any suggestions about the problems, was questioned with a total of 25 questions. Chi-square test was used to evaluate the data. Caregivers stated that 95.9% of disabled individuals had difficulty in staying at home during the pandemic, 64% needed an extra person for care, 68.6% had difficulty in wearing a mask, 73.8% could not comply with social distance, 79% stated that ,1 of them had difficulty in accessing medical treatment, and 84.3% of them had regression in their disability. The rate of those who did not receive treatment for 6-9 months and who had regression in disability during the period of not receiving treatment was found to be statistically significantly higher than those who did not receive treatment for 3-6 months. (p<0.05) In line with these data, in order to increase home health services for disabled individuals in terms of access to medical treatment, to reduce stress and fears in case of a possible re-limitation, to prepare disabled individuals and their caregivers, in addition to psychological and social supports, in-home exercise recommendations, environmental Physiotherapist, occupational therapist, dietitian support is also recommended for issues such as health care regulations and healthy eating at home.