Türkiye kültür anasonları (Pimpinella anisum L.) üzerinde agronomik ve teknolojik araştırmalar /
Yazar: EMİNE BAYRAM
Danışman: PROF. DR. AYHAN CEYLAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 1992
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Agronomik özellikler = Agronomic characteristics ; Anason = Anise ; Tarla bitkileri = Field crops ; Teknolojik özellikler = Technological properties

Özet:
Bornova ekolojik koşullarında kültür anasonlarının (Pimplnella anisum L.) bazı agronomlk ve teknolojik özellikleri incelenmiştir. 1988, 1989 ve 1990 yıllarında bölünen bölünmüş parseller deneme desenine göre tarlada iki ayrı deneme kurulmuştur. Birinci denemede farklı sıra arası mesafeleri (20, 40, 60 cm) ve tohum miktarlarının (1.5, 2.5, 3.5 kg/da) anason ekotipleri (Antalya, Denizli, Fethiye, Çeşme) üzerine etkileri araştırılmıştır. Deneme faktörleri dane verimi üzerine etkili olmuştur. Dane veriminde en yüksek değer Çeşme (ort. 57.8 kg/da), en düşük değer Denizli (ort. 44.7) ekotipinde bulunmuştur. Sıra arası mesafelerden 40 cm, tohum miktarlarından 1.5 kg/da en yüksek dane verimi değerini vermiştir. Uçucu yağ oranı ekotiplere göre farklılık göstermiş; en yüksek değer (ort. S2.8) Fethiye, en düşük değer (ort. %2.1) Çeşme ekotipinde belirlenmiştir. Sıra arası mesafeleri ve tohum miktarlarının uçucu yağ oranı üzerine etkileri oldukça az bulunmuştur. İkinci denemede farklı ekim yöntemi (serpme ve sıraya) ve gübre dozlarının (0, 3, 6 kg/da N - 0, 6 kg/da P205) anason ekotipleri (Antalya, Denizli, Fethiye, Çeşme) üzerine etkileri incelenmiştir. Deneme faktörlerinin tümü dane verimi üzerine etkili olmuştur. Denemede en fazla dane verimi Çeşme (ort. 49.1 kg/da), en az dane verimi Denizli (ort. 42.6 kg/da) ekotipinde bulunmuştur. Dane verimi, sıraya ekim yönteminde serpme ekim yöntemine göre % 14.7 oranında artmıştır. Gübre dozu uygulamalarından 3 kg/da N - 6 kg/da P205 dozu en yüksek dane verimini vermiştir. Uçucu yağ oranı bakımından en belirgin farklılıklar ekotipler arasında meydana gelmiştir.

Abstract:
This study 1s to specify some agronomic ological spes1a11t1es of culture anise (Plmplnella anlsum L.) under the ecological conditions of Bornova. The experiments were conducted in 1988, 1989 and 1990 1n two different tests 1n split-split plots designs as repeatedly four times. At the first experiment, the effects of the rows-spacing (20, 40, 60 cm) and seeding rates (1.5, 2.5 and 3.5 kg/da) on anise ecotypes (Antalya, Denizli, Fethiye, Çeşme were Investigated. It was seen that the experiment factors were effective on grain yield. The highest grain yield value was gained from Çeşme ecotype (57.8 kg/da) and the lowest value was gained from Denizi 1 ecotype (44.7 kg/da). 40 cm, among the row spadngs experimented, and 1.5 kg/da, among the seed rates experimented, gave the highest grain yield values. Essential oil rate differed for ecotypes, the highest value (48 %) was determined for Fethiye and the lowest value (21 %) for Çeşme. The significance of row-spacings and seed rates was quite low. At the second experiment, the effect of different sowing methods (broadcasting and line sowing) and fertilizer doses (0, 3, 6 kg/da N - 0,6 kg/da Pj05) on anise ecotypes (Antalya, Denizli, Fethiye and Çeşme) are Investigated. It 1s found out that all experimental factors are effective on grain yield. At the experiment the highest grain yield value (49.1 kg/da) 1s found at Çeşme and the lowest value (42.6 kg/da) at Denizli ecotype. Grain yield Increased 14.7 % at line sowing comparing to broadcasting. In the application of different fertilizer doses, the highest grain yield 1s found at 3 kg/da N - 6 kg/da PaOj fertilizer dose. The most significant differences in terms of essential oil rates occured among the ecotypes.