Karabük Üniversitesi öğretim elemanlarının mesleki iş etiği hususundaki öz değerlendirmeleri
Self-evaluations of Karabük University academic staff on professional ethics
Yazar: MEHMET KARAOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL KARACA DEDEOĞLU
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Etik Değerler Ana Bilim Dalı (Disiplinlerarası)
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Akademik personel = Academic personnel ; Etik = Ethics ; Meslek ahlakı = Professional ethics ; Öz değerlendirme = Metacognition ; Öğretim elemanları = Instructors ; Üniversiteler = Universities ; İş ahlakı = Business ethic

Özet:
Etik, ikilemler ve çelişkili seçimler karşısında en iyi hareket tarzını belirlemek için sistematik ve rasyonel bir yol sağlayan bir ilimdir. Etik ilkeler, günümüzde daha iyi bir yaşam ve daha iyi bir dünya fikri çerçevesinde ele alınmaktadır. Genel olarak mesleki etik iş hayatı ile ilgili eylemleri yöneten ve bu eylemler konusunda bireylere öncülük eden etik ilkelerin bütünüdür. Bilim insanlarının, doğa, insan ve toplum hakkındaki bilgileri ortaya koyan zihinsel çaba ve uygulamaların tamamına bilimsel araştırma denir. Araştırmanın belirli bir metodoloji çerçevesinde sürdürülebilmesi, birtakım bilimsel kuralları öğrenmeyi gerektirir. Bu nedenle, bilim adamlarının bu metodolojiye hâkim olması ve çalışmalarını toplum yararına devam ettirmesi önemlidir. Bilim insanı genel karakteristik özellikler yanında tevazu sahibi ve etik ilkelere bağlı olmalıdır.
Bu araştırmada temel olarak öğretim elemanlarının mesleki etik konusundaki yaklaşımlarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Literatür taraması yapılarak akademik personelin iş etiği ile ilgili özelliklerini ölçmek amacıyla çalışmada kullanılan "Mesleki İş Etiği" ölçeğinin yapısal anlamda geçerliliğini test etmek için Açıklayıcı Faktör (AFA) analizi yapılmış ve bir kamu üniversitesinde uygulanmıştır. Araştırmaya toplam 322 öğretim elemanı gönüllü olarak katılmıştır. Güvenirliğini test etmek için Cronbach's Alpha testinden yararlanılmıştır. Ölçek kapsamında elde edilen veriler analiz edilmiş ve yapılan analizler neticesinde, akademisyenlerin kendilerini hırslı, yüksek algılı, işine adayan, üretken, gayretli, verimli, becerikli, işini doğru yapan ve yüksek görev bilincine sahip kişiler olarak ve kendilerini güvenilir olarak tanımladıkları tespit edilmiştir. Çalışma sonuçlarına dayanarak öğretim elemanlarının kişilerarası ilişkiler becerilerinin orta düzeyde olduğu söylenebilir. Öğretim elemanlarının mesleki iş etiği özelliklerinin cinsiyet, medeni durum, yaş, unvan ve hizmet süreleri açısından anlamlı bir farklılık göstermediği belirlenmiştir. Akademisyenlerin olumsuz özellikleri ise düşük düzeyde çıkmıştır. Bu bağlamda akademisyenlerin kendilerini ihmalkâr, bencil, dikkatsiz, düşmanca davranan, sorumsuz ve depresif kişiler olarak değerlendirmedikleri belirlenmiştir.

Abstract:
Ethics is a science that provides a systematic and rational way to determine the best course of action in the face of dilemmas and conflicting choices. Ethical principles are handled within the framework of the idea of a better life and a better world today. In general, professional ethics is the whole of the ethical principles that govern the actions related to business life and lead individuals in these actions. All of the mental efforts and practices of scientists that reveal knowledge about nature, people and society are called scientific research. Continuing the research within the framework of a certain methodology requires learning some scientific rules. Therefore, it is important that scientists master this methodology and continue their work for the benefit of society. In addition to general characteristics, the scientist should be humble and adhere to ethical principles. 
In this research, it is aimed to determine the approaches of the lecturers on professional ethics. Explanatory Factor (EFA) analysis was conducted in order to test the structural validity of the "Professional Work Ethics" scale used in the study to measure the characteristics of academic staff related to work ethics by reviewing the literature and was applied in a public university. A total of 322 instructors participated in the study voluntarily. Cronbach's Alpha test was used to test its reliability. The data obtained within the scope of the scale were analyzed and as a result of the analyzes, it was determined that the academicians defined themselves as ambitious, high-perceptive, dedicated, productive, diligent, efficient, resourceful, doing their job correctly and having a high sense of duty, and as reliable. It can be said that the interpersonal relations skills of the instructors are at a moderate level. It was determined that the professional work ethic characteristics of the instructors did not show a significant difference in terms of gender, marital status, age, title and length of service. The negative characteristics of the academicians were found at a low level. In this context, it has been determined that academicians do not consider themselves as negligent, selfish, careless, hostile, irresponsible and depressive.