Deleuze kavramları üzerinden Beyoğlu'nda bir mimari okuma denemesi
An architectural reading experiment in Beyoğlu through Deleuze concepts
Yazar: DENİZ HIZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERKAN YAŞAR ERDİNÇ
Beykent Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: İstanbul-Beyoğlu = İstanbul-Beyoğlu

Özet:
Kent, mekânsal açıdan gözlemlenmesi birçok katmanda bakış açısı gerektiren ve farklı anlamları içinde barındıran, 'yaşayan bir toplumsal organizma' dır. Kenti deneyimlerken disiplinler arası yeni bir mimari okuma, anlatı ve haritalama yapmak mimari, sosyoloji, politika ve felsefenin iç içe girdiği bir ilişkiler ağı kurarak gerçekleşebilir. Deleuze; arzu, sezgi odaklı kavramlar zinciriyle bir mimari okuma ve kent keşfi için bir sözlük, bir alt metin ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, Beyoğlu, gerek katmanlı yapısı, gerekse pürtüklü, bağdaşık, kaygan, politik mekânlarıyla bir kültürel sosyolojik ve mimari gösteri merkezi olması sebebiyle inceleme alanı olarak seçilmiştir. 
Çalışmada, Beyoğlu tarihi ve güncel durumu ile ilgili politik, sosyal, mekânsal ve mimari durumlar üzerinden Deleuze felsefesiyle bir mimari anlatı oluşturulmuştur. Anlatının yöntemi, rizomatik bir biçimde serbest salınım ve deneyim üzerinedir; başı, sonu; nedeni ve sonucu belirgin değildir. Okuma; tarihler ve yönler açısından, hiyerarşik ve lineer işlemez; rastlantısal ve kişiseldir; okumada, toplumsal deneyimler ile çeşitli ağlar üretilmiştir.
Bu çerçevede, Rizom, Minörlük, Aion, Arzulayan Makineler ve Savaş Makinesi, Göçebe dağılım, Kaygan Mekân, Oluş, Yersizyurtsuzlaşma, Organik Olmayan Yaşam, Organsız Beden, Fark ve Tekrar gibi Deleuze kavramları açıklanmış ve Beyoğlu bölgesi özelinde çeşitli noktalarda gözlenen, deneyimlenen ve tarihten örneklerle ilişkilendirilmiştir. 
Beyoğlu'nu farklı bir bakış açısıyla okuyarak yeni bir anlatı oluşturabilmek adına, Deleuze'ün üretim odaklı 'oluş' felsefesine uygun biçimde, Deleuze kavramlarından yola çıkarak yeni kavramlar türetilmiş ve böylelikle bölgeye özgü bir haritalama yöntemi oluşturulmuştur.

Abstract:
'The city is a living social organism'  whose spatial observation requires perspectives in many layers. While experiencing the city, a new interdisciplinary spatial reading, narrative and mapping can be achieved by establishing a network of relations in which architecture, sociology, politics and philosophy are intertwined. Deleuze; presents a dictionary, a subtext for an architectural reading and city exploration with a chain of concepts focused on desire and intuition. In this context, Beyoğlu has been chosen as the study area because it is a cultural, sociological and architectural show center with its layered structure and its rough, coherent, slippery, political spaces.
In the study, an architectural narrative was created with the Deleuze philosophy over the political, social, spatial and architectural situations related to the history and current situation of Beyoğlu. The method of the narrative is about free-swinging and experience in a rhizomatic way; beginning, end, cause and effect are unclear. Reading does not operate hierarchically and linearly in terms of dates and directions; it is accidental and personal; In reading, various connections have been produced with social experiences.
In this context, Deleuze concepts such as Rhizome, Minority, Aion, Desiring Machines and War Machine, Nomadic distribution, Slippery Space, Becoming, Deterritorialization, Non-Organic Life, Body Without Organs, Difference and Repetition are explained and observed, experienced and these concepts are associated with examples from history and experiences observed at various points in the Beyoğlu region.
In order to create a new narrative by reading Beyoğlu from a different perspective, new concepts were derived from Deleuze concepts in accordance with Deleuze's production-oriented philosophy of becoming, and thus a region-specific mapping method was created.