Yüksek şiddetli interval antrenman yöntemlerinin akut etkileri
Acute effects of high-intensity interval training
Yazar: HAKAN KARABIYIK
Danışman: PROF. DR. MİTAT KOZ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Spor = Sports
Dizin: Antrenman = Training ; Futbol = Football ; Nöromüsküler performans = Neuromuscular performance ; Spor = Sports ; Sporcular = Sportsmen

Özet:
Yüksek şiddetli interval antrenmanların (YŞİA) kronik etkileri bilinse de, farklı yöntemlerin akut parametreler üzerine etkilerinin daha fazla incelenmeye ihtiyacı vardır. Bu çalışmanın amacı YŞİA yöntemlerinin eşik noktaları ile ilişkileri ve nöromusküler toparlanma üzerine etkilerini incelemektir. Çalışmaya U19 takımında oynayan yirmi iki genç futbolcu (18,75 yaş; 179,43 cm; 68,40 kg; VO2max 51,70 ml/kg/dk) katılmış ve randomize, karşıt dengeli, çapraz-döngülü araştırma dizaynı ile toplam yedi test gününe katılmışlardır. İlk gün; katılımcıların vücut ağırlıkları, boy uzunlukları, deri kıvrım kalınlığı ölçümünü takiben Conconi testi uygulanmıştır. İkinci gün; oyuncular 30-15 aralıklı fitness testine katılmışlardır. Üçüncü gün, RAST testi ile test günleri sona ermiştir. Dinlenik durumda dikey sıçrama testi alındıktan sonra tekrarlı sprint, sprint interval, kısa interval, uzun interval antrenman yöntemlerinden biri uygulanmıştır. Antrenman bitimininde ve takip eden 5., 10., 15. dakikalarda sporcular yeniden dikey sıçrama testine tabi tutulmuşlardır. Antrenman günlerinde tüm uygulamaların bitiminden sonraki 15.-20. dakikalar arasında, katılımcıların "Fiziksel Etkinlik Hoşlanma Ölçeği" ve "Foster Skalası"nı doldurmaları sağlanmıştır. Sonuç olarak, kısa ve uzun interval antrenmanlari diğer yöntemlere göre AZD değerlerinde anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05). Performans düşüş yüzdesi, diğer yöntemlere göre, tekrarlı sprint yönteminde anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0,05). aAZD, kısa interval yöntemde tüm yöntemlere göre, uzun intervalde tekrarlı sprint ve sprint interval yöntemlerine göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur (p<0.05). Sahada bu yöntemleri uygulayan antrenörler, antrenman programlarının dönemlerine, dönemin amaçlarına, sporcuların durumu ve ihtiyaçlarına göre seçeceği antrenman yönteminin belirlenmesinde bu bulguları kullanarak kendi programlarını tasarlayabilirler.

Abstract:
Although the chronic effects of high-intensity interval training (HIIT) are known, the effects of different methods on acute parameters need to be investigated further. The aim of this study is to examine the relationship of various HIIT methods with threshold points and their effects on neuromuscular recovery. Twenty-two young football players (18,75 years; 179,43 cm; 68,40 kg; VO2max 51,70 ml/kg/min) playing in the U19 team participated in the study, and a total of seven tests were conducted with a randomized, counterbalanced, cross-loop research design. First day; The Conconi test was applied after measuring the participants' body weights, heights, and skinfold thickness. The second day; The players participated in the 30-15IFT. On the third day; the testing days are over with the RAST test. After taking the vertical jump test in the resting state, one of the repeated sprint, sprint interval, short interval and long interval training methods was applied. At the end of the training and 5th, 10th and 15th minutes following the end of the training, the athletes were subjected to the vertical jump test again. After the end of all practices on training days and 15th and 20th within minutes, the participants were asked to fill in the "Physical Activity Enjoyment Scale" and the "Foster Scale". As a result, short and long interval trainings were found to be significantly higher in RPE values compared to other methods (p<0,05). The percentage of performance decrease was found to be significantly higher in the repeated sprint method compared to other methods (p<0,05). sRPE was found to be significantly higher in the short interval method compared to all methods, and in the long interval compared to repeated sprint and sprint interval methods (p<0,05). The coaches who apply these methods in the field can design their own programs by using these findings in determining the training method to be chosen according to the periods of the training programs, the aims of the period, the situation and needs of the athletes.