Ünlülere dair yakın dönem cinsel skandal haberlerinin toplumsal cinsiyet bağlamında analizi: Türkiye ve Amerika'da dizi ve sinema sektörü
The analysis of recent sexual scandal news about the celebrities in gender context: The cinema and tv series industry in Turkey and the USA
Yazar: AYŞENUR GÜNER
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL DUMAN BAY
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İnsan ve Toplum Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Amerika Birleşik Devletleri = United States of America ; Cinsel davranış = Sexual behavior ; Cinsel ilişki = Sexual relation ; Cinsel tutumlar = Sexual attitudes ; Haberler = News ; Televizyon dizileri = Television serials ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Türkiye = Türkiye ; Ünlüler = Celebrities

Özet:
Bu çalışmanın amacı; Amerika ve Türkiye'deki toplumsal cinsiyet normlarını ve normların inşa sürecini cinsel skandal haberleri üzerinden anlamak, Amerika ve Türkiye ulusal medyasında cinsel skandalların hangi kavramlar ve değerler üzerinden tanımlandığını, kadın ve erkek öznelerin ve mağdurların nasıl temsil edildiğini, skandalların ve skandallar üzerinden toplumsal cinsiyet inşasının farklı olup olmadığını keşfetmektir. Türkiye ve Amerika'dan en yüksek tirajlı üçer gazete çalışmaya dahil edilmiş; gazetelerin liberal, merkez sağ ve merkez sol olmak üzere farklı politik konumları da göz önünde bulundurulmuş; Me Too hareketinin başlangıcı referans alınarak 15 Ekim 2017- 1 Mart 2020 arasındaki, sinema ve dizi sektöründeki ünlülere dair cinsel skandal haberleri içerik analizine tabi tutulmuştur. Nicel içerik analiziyle, gazetelerin skandal haberlerini kaç kez ve hangi sayfalarda yayımladıkları, haberlerin başlıkları, skandal öznelerinin isimleri, yaşları ve meslekleri belirlenmiştir. Skandal öznelerinin güçlü ve ünlü erkekler oldukları ve Amerika gazetelerinin Türkiye gazetelerine kıyasla daha sık ve sürekli haber üreterek skandallaştırmada daha aktif rol aldıkları anlaşılmıştır. Nitel içerik analiziyle, skandal adlandırmasının hangi kavramlarla yapıldığı, kadınların ve erkeklerin nasıl temsil edildikleri ve konumlandırıldıkları, hangi kavram ve nitelemelerin kullanıldığı belirlenmiş; gazetelerin feminist bakış açısını ne ölçüde kullandıkları, toplumsal cinsiyet kalıplarının inşa sürecine nasıl katıldıkları ortaya çıkarılmıştır. Amerika ve Türkiye medyasının farklılaştığı anlaşılmıştır. 1) Feminist bakış açısını Amerika medyasının; aynı ülke medyaları içinde ise merkez sol medyanın daha çok kullandığı tespit edilmiştir. 2) Amerika medyasının, aile ve demokrasi değerlerine; Türkiye medyasının ise ayrıca dini değerlere göndermeler yaptığı, skandalları sıklıkla değerler alanıyla ilişkili biçimde sunduğu sonucuna varılmıştır. 3) Skandal öznelerinin ilişkilendirildikleri yaptırımlarda farklılık bulunmamıştır. 4) Skandal adlandırmasında seçicilik saptanmış; gazeteler skandalları farklı kavramlarla ilişkili biçimde vermiş, Amerika'dakiler toplumsal cinsiyet kavramına doğrudan vurgu yapmışlardır. 5) Türkiye medyasının skandalları magazinleştirdiği tespit edilmiştir. 6) Amerika gazetelerinde skandal özneleri siyasi konumlarıyla nitelendirilmiş, siyasilerin ve sektörden isimlerin skandal öznelerini eleştirdikleri açıklamalar aktarılmış, güç mücadelesi yaratılmıştır. Bu durum Amerika'daki skandalların, politik konumlanma ve görüş bağlamında stratejik olarak inşa edilen ve araçsallaştırılan skandallar olduğunu göstermiştir.

Abstract:
The main goal of this study is to explore gender norms and the construction process of gender norms through sexual scandal news and to elicit the concepts and values with which the sexual scandals are defined, the representation of female and male scandal subjects and victims, to find out if there is a difference in the construction of scandals and gender through scandals in the national media of the USA and Turkey. Three newspapers with the highest circulation from Turkey and the USA are included in the study; the different political positions of the newspapers, including liberal, centre-right and centre-left are also considered; the sexual scandal news about celebrities in the cinema and TV series industry between October 15, 2017 and March 1, 2020 -in reference to the beginning of the Me Too movement- are subjected to content analysis. Using quantitative content analysis method, the number of times and on which pages the newspapers publish the scandalous news, the titles of the news, the names, ages, and occupations of the scandal subjects are determined. It has been understood that the subjects of scandal are powerful and famous men, and that the newspapers in the USA take a more active role in scandalizing by producing news more frequently and continuously compared to the newspapers in Turkey. Using the qualitative content analysis method, it is determined with which concepts the scandal is named, how women and men are represented and positioned, which concepts and qualifications are used; it has been revealed to what extent the newspapers reflect the feminist perspective and how they participate in the construction process of gender stereotypes. It has been understood that the media of the USA and Turkey differ. 1) It is determined that the feminist point of view is reflected more by the media of the USA and in the same country media by the centre-left media. 2) It is concluded that the media of the USA make references to family and democracy values, while the media of Turkey also make references to religious values and often present scandals in relation to the field of values. 3) There is no difference in the sanctions that scandal subjects are associated with. 4) Selectivity is detected in scandal naming; newspapers present the scandals in relation to different concepts, those in the USA directly emphasize the concept of gender. 5) It has been determined that the media of Turkey tabloidize the scandals. 6) In the newspapers of the USA; scandal subjects are characterized by their political positions, statements in which politicians and industry figures criticize scandal subjects are conveyed, a power struggle is created. This has shown that the scandals in the USA are strategically constructed and instrumentalized in terms of political positioning and opinion.