Hayward (Actinidia deliciosa ferg.) ve gold (Actinidia chinensis L.) kivi çesitlerinde farklı sürelerde uygulanan ultrason ve UV-C uygulamalarının hasat sonrası bazı kalite kriterleri üzerine etkisi
The effect of ultrasound and UV-C applications applied at different times on some postharvest quality criteria in hayward (Acti̇ni̇di̇a deliciosa ferg.) and gold (Acti̇ni̇di̇a chi̇nensis L.) kiwi variaties
Yazar: ABDULLAH TERZİ
Danışman: DOÇ. DR. İHSAN CANAN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma Hayward ve Gold kivi çeşitlerinin farklı sürelerde uygulanan UV-C ve ultrason uygulamalarının etkilerini belirlemek amacı ile yapılmıştır. Çalışmada ultrason ve UV-C uygulamaları için 0 dakika (kontrol), 5 dakika, 10 dakika, 20 dakika süreleri ve 30-60-90 gün için uygulanmıştır. Yapılan uygulamalar sonrasında meyveler polietilen torbalar ile ambalajlanarak soğuk hava deposunda 0°C'de %85–95 oransal nemli ortamda 90 gün süre ile muhafaza edilmiştir. Çalışmada depolama süresince (3 ay) aylık fasılalarla depodan çıkarılan örneklerde ağırlık kaybı, çürüme, meyve eti sertlik, titre edilebilir asitlik, pH, boy, en, SÇKM, meyve eti ve meyve kabuğu rengi (L, a*, b*, Chroma*, hue*), duyusal özellikler (görünüm, aroma, tad) ile antosiyanin miktar ve degradasyon (polimerik renk, renk yoğunluğu, polimerik renk yüzdesi, toplam monomerik antosiyanin) durumları incelenmiştir. Hayward çeşidinde en yüksek ağırlık kaybı UV-C nin 90. gününde % 1,07; en düşük ağırlık kaybı ise ultrasonun 30. gününde % 0,16 olarak gerçekleşmiştir. Hayward kivi çeşidinde asitlik, SÇKM, meyve eti sertliği ve L renk (meyve eti) özellikleri birbirleri ile pozitif yönlü ilişki göstermiştir. pH arttıkça ağırlık kaybı artmıştır. Gold çeşidinde en yüksek ağırlık kaybı UV-C nin 90. gününde % 1,44, en düşük ağırlık kaybı ultrasonun 30. gününde % 0,16 olarak gerçekleşmiştir.
      Gold kivi çeşidinde en bariz görülen bulgu zaman geçtikçe çürümenin artmasıdır. Bu artışın miktarı 90. gün sonunda çok düşük olarak belirlenmiştir. Çalışmada uygulamaların sonuçlarını kontrol grubu ile karşılaştırıldığında bariz farklar görülmemiş kivi meyvesinde ultrason ve UV-C uygulamalarının etkisi önemsiz bulunmuştur. Bunun aksine meyve muhafazasında kilitli poşet, modifiye atmosfer paketi gibi muhafaza ürünlerinin ağırlık kaybı ve çürüme durumlarını uzun süre engelleme açısından önemli olduğu görülmüştür.

Abstract:
This study was conducted to determine the effects of UV-C and ultrasound applications applied for different periods of Hayward and Gold kiwi varieties. In the study, ultrasound and UV-C applications were applied for 0 minutes (control), 5 minutes, 10 minutes, 20 minutes and for 30-60-90 days. After the applications, the fruits were packed with polyethylene bags and stored for 90 days in a cold storage room at 0°C with a proportional humidity of 85-95%. Weight loss, decay, fruit flesh hardness, titrable acidity, pH, height, width, SDKM, fruit flesh and fruit peel color (L, a*, b*, Chroma*, hue*), sensory characteristics (appearance, aroma, taste), anthocyanin amount and degradation (polymeric color, color density, percentage of polymeric color, total monomeric anthocyanin) were examined in samples removed from storage in monthly chapters during storage (3 months). The highest weight loss of the Hayward variety is 90 of UV-C. 1.07% on the day; the lowest weight loss is the 30th of the ultrasound. it was realized as 0.16% on the day. In the Hayward kiwi variety, acidity, SCCM, fruit flesh hardness and L color (fruit flesh) properties have shown a positive relationship with each other. Weight loss increased as the pH increased. The highest weight loss in the Gold variety is 90 of UV-C. 1.44% on the day, the lowest weight loss is the 30th of the ultrasound. It was realized as 0.16% on the day.
       The most obvious finding in the gold kiwi variety is that the decay increases with the passage of time. The amount of this increase is 90. it was determined to be very low at the end of the day. In the study, the effects of ultrasound and UV-C applications were insignificant in kiwi fruit, where there were no obvious differences in the results of the applications compared to the control group. On the contrary, it has been seen that preservation products such as ziplock bags and modified atmosphere packages in fruit preservation are important in terms of preventing weight loss and decay conditions for a long time.