Dönüşümcü ve etkileşimci liderlik tarzlarının örgütsel bağlılığa etkisi: Konya sanayi örneği
The effect of transformational and transactional leadership with organizational commitment: Example of Konya i̇ndustry
Yazar: MELİKE DOĞRAMACI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SELÇUK KARAYEL
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Dönüşümcü liderlik = Transformational leadership ; Etkileşimsel liderlik = Transactional leadership ; Konya = Konya ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Organize endüstri bölgesi = Organized industrial area ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment

Özet:
Her sistemin değişime hızla uyum sağladığı rekabet ortamının bir sonucu olarak üretim teknolojileri temelli birçok yenilik taklit edilebilir hale gelmiştir. Bu noktada örgütler taklit edilmeyen insan kaynağına odaklanmıştır. Çalışanı ile uzun yıllar çalışmaya devam etmek isteyen örgütler, örgütsel bağlılığın yüksek düzeyde olması ile ilgili içeriklere oldukça önem vermektedir.
Bu çalışmanın amacı algılanan liderlik tarzı ile örgütsel bağlılık ilişkisinin incelenmesidir. Bu amaçla Konya Ticaret Odası'na bağlı sermayesi 1.000.000 ile 5.000.000 TL arasında olan sanayi işletmelerine anket uygulanmıştır. Algılanan liderlik tarzı olarak Burns ve Bass'ın liderlik süreçlerine kazandırdığı dönüşümcü ve etkileşimci liderlik belirlenmiştir. Bass'ın (1985) oluşturmuş olduğu Çok Faktörlü Liderlik Ölçeği' nin alt liderlik türleri olan etkileşimci ve dönüşümcü liderlik tarzlarını ölçen ölçekler kullanılmıştır. Bu liderlik tarzları astlarına ve motivasyon unsurlarına önem veren liderlik tarzları olmak ile birlikte dönüşümcü lider daha çok yenilik ve değişim odaklı iken etkileşimci lider mevcut yapıyı koruyan veya iyileştirme taraflı bir yaklaşım sergilemektedir. Ayrıca etkileşimci lider örgüt amaçlarının ve bireysel hedeflerin gerçekleşmesi için ödül ve ceza mekanizmalarını kullanarak motivasyonu sağlamaktadır. Örgütsel bağlılık ve boyutlarında Allen ve Meyer'in duygusal bağlılık, devamlılık bağlılığı, normatif bağlılık sınıflandırması dikkate alınmış ölçek olarak Allen ve Meyer'in (1993)  örgütsel bağlılık ölçeği kullanılmıştır.
Araştırmanın sonucuna göre dönüşümcü liderlik ile duygusal bağlılık arasında güçlü bir ilişki, etkileşimci liderlik ile devamlılık bağlılığı arasında güçlü bir ilişki tespit edilmiştir. Normatif bağlılık ile hem etkileşimci hem de dönüşümcü liderlik algısı arasında pozitif yönde güçlü bir ilişki olduğu sonucuna varılmıştır. Bu liderlik tarzlarının örgütsel bağlılık üzerindeki etkileri incelendiğinde algılanan dönüşümcü liderlik ve etkileşimci liderlik tarzının  örgütsel bağlılık üzerinde pozitif etki yaptığı sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler: Lider, Dönüşümcü Liderlik, Etkileşimci Liderlik, Örgütsel Bağlılık

Abstract:
As a result of the competitive environment in which each system is rapidly adapting to change, many innovations based on production technologies have become imitable. At this point, organizations have focused on human resources that cannot be imitated. Organizations that want to continue working with their employees for long years attach great importance to the content related to the high level of organizational commitment.
The aim of this study is to investigate the relationship between perceived leadership style and organizational commitment. For this purpose, a questionnaire was applied to industrial enterprises affiliated to Konya Chamber of Commerce with capital between 1.000.000 and 5.000.000 TL. The perceived leadership style was determined as the transformational and interactionist leadership that Burns and Bass brought to the leadership processes. Multi-Factor Leadership Questionnaire, which was formed by Bass (1985), was used to measure the sub-leadership types of interactionist and transformational leadership styles. These leadership styles are leadership styles that give importance to subordinates and motivation elements and while transformational leader is more focused on innovation and change, the interactive leader takes a biased approach to protecting or improving the existing structure. In addition, the leader of the interactionist organization provides motivation by using reward and punishment mechanisms for the realization of the goals and individual goals.  Allen and Meyer's emotional commitment, continuity commitment and normative commitment classification were taken into consideration in organizational commitment and dimensions and Allen and Meyer's (1993) organizational commitment scale was used as the scale. According to the results of the research, there is a strong relationship between transformational leadership and emotional commitment and a strong relationship between interactional leadership and continuity commitment. It was concluded that there is a positive positive relationship between normative commitment and both perception of interactionist and transformational leadership.
When the effects of these leadership styles on organizational commitment are examined, it was concluded that perceived transformational leadership and interactional leadership style had a positive effect on organizational commitment.
Key Words: Leader, Transformational Leadership, Transactional Leadership, Organizational Commitment