Suriyeli sığınmacılara yönelik algının yardım etne üzerindeki yordayıcı etkisi
The effect of perception toward Syrian refugees on helping Syrian refugees
Yazar: NESLİHAN TÜRKOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MERAL GEZİCİ YALÇIN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Genel Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Algı = Perception ; Göçmenler = Emigrants ; Mülteciler = Refugees ; Suriye = Syria ; Suriyeliler = Syrians ; Yardım etme davranışı = Helping behavior tendency

Özet:
Bu çalışmada Suriyeli sığınmacılara yönelik yardım etme davranışı
incelenmiştir. Suriyelilerin Türkiye'ye sığınmaları sonrasındaki süreçte onlara karşı
tutumların değişmeye başladığı gözleminden hareketle "Suriyeli sığınmacılara yardım
etmeyi yordayan değişkenler nelerdir?" şeklinde bir araştırma sorusu geliştirilmiştir. Bu
doğrultuda algılanan tehdit, insanlık algısı, iç grupla (Türkiye, Türkler, Müslüman)
özdeşim, yaş ve politik görüşün yardım etmeyi ne derece yordadığı ilişkisel araştırma
deseni yöntemi kullanılarak incelenmiştir.
Araştırmaya çeşitli illerde yaşamlarını sürdüren 171 kişi katılmıştır.
Katılımcıların 98'i (%57) kadın, 83'ü (%43) erkektir. Çalışma grubunun yaşı 17-61 yaş
arasında değişmektedir ve yaş ortalaması 28'dir (SS = 8.05). Veriler, ölçeklerin sosyal
medya ortamında dağıtılması yoluyla, çevrimiçi anket üzerinden toplanmıştır.
Analiz sonuçlarına göre, Suriyeli sığınmacılara geçmişte yardım edenler
gelecekte de yardım etme isteği belirtmektedir. Geçmişte yardım etme, sadece algılanan
tehdit tarafından anlamlı bir şekilde yordanmaktadır. Gelecekte yardım etme isteği
üzerinde ise algılanan tehditin yanısıra insanlık algısının ve katılımcıların yaşının
anlamlı yordayıcı bir etkiye sahip olduğu bulunmuştur. Geçmişte yardım etme ve

gelecekte yardım etme isteğinin, beklenenin aksine, iç grup özdeşimi ve politik görüş
tarafından yordanmadığı görülmüştür. Elde edilen bulgular literatür çerçevesinde
tartışılmıştır.

Abstract:
In this study, the behavior of helping to Syrian refugees was investigated. Due to
the observation of change in attitudes against Syrian refugees in Turkey, research
question of "which variables predict helping to Syrian refugees?" was investigated. In
this respect, prediction of helping by perceived threat, perceived humanness, in group
identification (identification with Turkey, Turkish people and Muslims), age and
political orientation were investigated by a correlational research design.

A total of 171 people from different cities participated in the study. Regarding
gender, 98 (57%) of the participants were women, and 83 (43%) of them were men. The
age of the participants ranged from 17 to 61 years and the mean age was 28 years old
(SD = 8.05). Scales were distributed through social media and the data were collected
online.

According to the results, the participants who help Syrian refugees in the past
indicate willingness to help in the future. Helping regufees in the past was predicted
only by the perceived threat. The willingness to help regugees in the future was
predicted by perceived threat as well as perceived humanness, and age of the
participants. Contrary to our hypotheses, ingroup identification and political orientation
did not predict neither helping in the past nor the willingness to help in the future. The
findings have discussed in relation to the literature.