Küreselleşmenin mekansal kimlik dönüşümüne etkileri
Spatial effects of globalization
Yazar: SELİN TEKİN BIYIKOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET TERCAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Mekansal özellikler = Space characteristics

Özet:
Küresel kent teknoloji, iletişim ve enformasyon akışlarının etkisinde oluşmakta olan yeni bir kent formudur. Bu yeni kent formunun en önemli parçası hizmet sektörüdür ve hizmet sektörü kent merkezlerini yeniden yapılandırarak ulusüstü mekanlar meydana getirmektedir. Küreselleşmenin kentler üzerindeki etkisi incelendiğinde, en önemli etkisinin kentlerin kimliği üzerinde olduğu görülmektedir. Bu bağlamda bu çalışmada küreselleşmenin kent mekanı ve kent kimliği üzerindeki etkisi incelenmiştir. Küreselleşmeyle birlikte dünya giderek tek bir mekan haline gelirken, kentlerin kimlikleri değişmektedir. Küreselleşme sürecinde her geçen gün değişen ve küresel bir kimliğe bürünen kentler, teknoloji, iletişim ve ulaşımda, uluslararası kesişim noktasında bulunmaktadır. Bu çerçevede tezin ilk bölümünde `Küreselleşme Kavramı Süreci ve Boyutları' başlığı altında küreselleşme kavramının genel perspektifi ele alınacak küreselleşmenin siyasal ekonomik ve kültürel boyutlarıyla dünya üzerinde oluşturduğu etki üzerinde durulacaktır. Genel olarak bakıldığında küreselleşmeyle birlikte kentlerin anlamı değişmekte bunun da en büyük emareleri kent mekanının kimliğinde görülmektedir. Bu bağlamda ikinci bölümde kimlik kavramları tüm boyutlarıyla verilerek küreselleşmenin kimlik üzerindeki etkileri incelenecektir. Mekan kavram olarak ele alınacak ve küreselleşme sürecinin etkisiyle kentteki mekansal değişim boyutları irdelenecektir. Tezin üçüncü bölümünde küreselleşmeyle birlikte iletişim ve teknoloji olanaklarının her geçen gün arttığı günümüzde İstanbul'da bu sürecin etkileri bunun mekana yansımaları yeni mekansal yapılaşma ve gelişim süreci içinde İstanbul kent mekanındaki değişim incelenmiştir. Tüm bu gelişimlere paralel olarak İstanbul'da sanayinin yer değişimi ve yeni kentsel odaklar ve fonksiyon alanlarının gelişimi, bilgi ve teknoloji alanındaki değişimlerin sebep olduğu yeni kentsel düzen üzerinde durulmuştur. Tezin dördüncü bölümünde kentsel dönüşüm kavramının İstanbul'daki anlamı sorgulanmış; kentsel müdahale ve kentsel dönüşüm başlığı altında gerçekleştirilen projeler incelenmiştir. Küreselleşmenin mekansal etkileri Kartal Kentsel Dönüşüm Projesi özelinde irdelenmiştir. Sonuç olarak bu tezin amacı küreselleşme kavramının politik sosyal ve ekonomik boyutlarıyla mekansal etkileriyle ve bu etkilerin İstanbul açısından oluşturduğu anlamlarıyla incelemek ve küreselleşmenin kent kimliğinde oluşturduğu mekansal değişimi ortaya koymaktır.

Abstract:
Global city is a new city form that is created under effects of technology, communication and information flows. Most important part of this new city form is the service sector and service sector re-configures city centers and creates supra-national locations. When the effect of globalization on cities is analyzed, it is seen that its most important effect is on identities of cities. Within this context, effect of globalization on urban space and urban? identity, is analyzed. With globalization, while the world becomes a single place day by day, identities of cities are changing. Cities, that are gaining a changing and global identity everyday within the process of globalization, are located at the cross point in technology, communication and transportation. Within this context, at the first part of thesis, general perspective of globalization concept under the title of ?The concept, process, and dimensions of Globalization? and the effect that it created on the world with its political, economical and cultural sides will be emphasized. In general, meaning of cities change with globalization and biggest indications are seen in identity of urban space. Within this context, identity concepts will be given with all sides and effects globalization on identity will be analyzed in the second part. Space will be handled as a concept and with the effect of globalization process spatial changing dimensions in the city will be analyzed . In the third part of thesis, effects of this process in Istanbul, reflections of it to space, change in Istanbul?s urban space within new spatial structuring and development process. Parallel to all these developments, replacement of industry in Istanbul and new urban focuses and development of function areas, new urban order due to changes in information and technology area are emphasized. In the fourth part of theses, meaning of urban transformation concept in Istanbul is analyzed; projects that are realized under urban interference and in urban transformation title are investigated. The spatial effects of globalization analyzed at the Kartal urban regenaration project As a conclusion, purpose of this thesis is to analyze political, social and economical sides, spatial effects of globalization concept and meanings of these effects created for Istanbul and reveal the spatial change that globalization creates in the city identity.