Fonksiyonel gıdalar ve gıda destek ürünleri ile ilgili yasal düzenlemelerin analizi /
Yazar: TAHA TAN
Danışman: DOÇ. DR. SALİH AKSAY
Mersin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering

Özet:
Günümüzde fonksiyonel gıdalara iki şekilde yaklaşılmaktadır. Bunlardan birincisi, fonksiyonel gıdadaki belirli bir bileşenin miktarının az ya da çok olmasıyla fonksiyonel gıda özelliğine sahip olan bazı gıda ürünlerini, ikincisi ise fonksiyonel gıda ürününün içene belirli bir bileşenin dahil edilmesi ya da içeriğinden belirli bir bileşenin uzaklaştırılması ile fonksiyonellik özelliğine sahip olan ürünleri belirtir. Birinci kategorideki ürünler piyasada daha çok doğal olarak tanıtılan ürünler iken, ikinci kategorideki ürünler ise belirli bir karışım çalışmasıyla oluşturulmuş ürünleri içermektedir. Bu fonksiyonel gıdalarla ilgili Japonya ve bazı  ülkelerde yasal düzenlemelere rastlamıştır.
Gıda destek ürünlerine baktığımızda günümüzde bitkisel takviyelere giderek artan bir ilgi söz konusudur. Ve bu ilginin artmasındaki temel sebep, insanların destekleyici tedaviyi benimseyip yeni tedavi arayışından kaynaklanmaktadır. Bu destekleyici ürünler ülkemizde iki bakanlığın müdahale alanına girmektedir. Bunlar Sağlık Bakanlığı ve Tarım ve Orman Bakanlığıdır. Bu ürünler ilaç statüsünde olmadığından daha çok Tarım Orman ve  Bakanlığı bünyesinde değerlendirilmektedir. Bu ürünler bakanlıktan ruhsat alınarak piyasaya , "takviye edici gıda" veya "gıda takviyesi" adı altında sürülmektedir.
Bu destek ürünlerle ile ilgili bazı problemler yaşanmaktadır. Bunlardan bazıları; kontaminasyon, katkı maddeleri, toksisite ve yanlış doz ve etiketlenmeden kaynaklanan bazı sorunlar bunlara örnek olarak verilebilir. Ve problemlere bağlı olarak da bu ürünlerin kullanımında zehirlenmeler ve ürün etkileşimlerinin sebep olduğu beklenmeyen bazı durumlarla karşılaşılabilmektedir. Yaşanan bu durumlar, gıda takviyelerinin üretimi, satışı, ruhsatlandırılması, denetimi ve kullanımı hakkında çok ciddi yasal düzenlemelere gerek duyulduğunu göstermektedir.
Bu tez çalışmasında Fonksiyonel gıda ve Gıda destek ürünleri ile ilgili Dünyadaki ve Türkiye'deki mevcut yasal düzenlemeler taranarak bu düzenlemelerdeki eksikliklerin belirlenmesi, karşılaştırılması, kavramsal belirsizliklerin giderilmesi, sonuç ve öneri oluşturulması amaçlanmıştır.

Anahtar kelimeler: Fonksiyonel gıda, Gıda destek ürünleri, Yasal düzenlemeler,  Tarım ve Orman Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı

Abstract:
Nowadays functional foods is approached in two ways. The first of these, with more or less of the amount of a specific component in functional foods functional food which have the property of certain food products, functional food products and the second is the inclusion of a specific component from the inside of with the removal of a specific component indicates products with functionality or content. In the first category are products promoted as being more natural products on the market, while the second category includes products that was created through the work of a specific mixture of products. The legal regulations of functional foods in any country outside Japan that was observed.
Today when we look at the food supplement products, herbal supplements there is an increasing interest to. And this is the basic reason for the increase in interest of people adopt stems from the quest for new treatments and supportive treatment. These two ministries are involved in the area of intervention supporting products in our country. These health and the Ministry of food, agriculture and livestock Ministry. The status of the drug, these products, because it is not more food, within the Ministry of Agriculture and livestock are evaluated. These products are taking the market by a license from the Ministry", and stiffening food" or "food supplement" marketed under the name of.
The products have been experiencing some problems with this support. Some of them, contamination, additives, toxicity, and labeling the wrong dose and some problems arising from examples. Depending on the problem and also the cause of some poisoning in the use of these products and product interaction can be faced with unexpected situations. Experienced in these situations, food supplements manufacture, sale, licensing, use and control required by legal regulations shows that there were very serious about.
In this thesis, functional food and food support products scanned with current legal regulations in Turkey and in the world of the deficiencies in the Regulations for the identification, comparison, elimination of uncertainties, conceptual, conclusion and recommendation is intended to establish.

Keywords: Functional Food, Food Supplement, Legal Arrangements, Food, Ministry Of Agriculture And Forestry , Health Ministry