A-didaktik ortamda yapılan uygulamaların ortaokul öğrencilerinin problem çözme sürecine etkisinin incelenmesi
İnvestigation on the effects of adidactical milieu applications on problem solving process of middle school students
Yazar: İLKAY AKTAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ RIZA KÜPCÜ
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / İlköğretim Matematik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Matematik = Mathematics
Dizin: A-didaktik ortam = A-didactic milieu ; Cebir = Duress ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Matematik = Mathematics ; Matematik başarısı = Mathematics achievement ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Problem çözme = Problem solving ; Problem çözme yöntemi = Problem solving method

Özet:
Bu araştırmada, ortaokul 7. sınıf öğrencilerinin a-didaktik ortamda yapılan uygulamalar sırasında öğrencilerin problem çözme sürecine etkisini incelemek amaçlanmıştır. Durum çalışması ve yarı deneysel modele uygun olarak düzenlenen araştırmada aşağıdaki sorulara cevap aranmıştır: 
1. A-didaktik ortamda yapılan uygulamalar sırasında 7. sınıf öğrencileri problem çözme basamaklarında (sorumluluğu devretme, eylem, ifade etme, doğrulama, kurumsallaştırma) ne yaşamaktadırlar?
2. A-didaktik ortamda yapılan uygulamalar sırasında 7. sınıf öğrencilerinin; cebir başarılarına, cebirsel düşünme seviyelerine, problem çözme başarılarına, matematik problemi çözme tutumlarına ve problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme düzeylerine etkisi var mıdır?  
Araştırmanın çalışma grubunu, Gaziantep ili Şehitkamil ilçesinde düşük sosyo-ekonomik düzeye sahip Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı olarak eğitim öğretim yapan bir devlet okulunun 7. sınıfına devam eden 52 öğrencisi oluşturmaktadır. 
Araştırmada kullanılan ölçekler, araştırmacı tarafından geliştirilen "Cebir Başarı Testi" ve "Problem Çözme Testi", Hart, Kuchemann ve Ruddock tarafından 1998 yılında geliştirilen cebir testinin Türkçe uyarlaması "Cebirsel Düşünme Seviyeleri Belirleme Testi", Çanakçı tarafından 2008 yılında geliştirilen "Matematiksel Problem Çözme Tutum Ölçeği" ve Kızılkaya ve Aşkar tarafından 2009 yılında geliştirilen "Problem Çözmeye Yönelik Yansıtıcı Düşünme Beceri Ölçeği" kullanılmıştır.
Araştırmadan elde edilen verilerle ilgili analizlerde, İstatistiksel paket programında normallik testi yapılmış, normal dağılımdan farklılık sergilemeyen veriler için ANOVA, normal dağılımdan farklılık sergileyen veriler için nonparametrik testlerden yararlanılmıştır. 
Araştırmadan elde edilen bulgular şunlardır: Öğrenciler problemi anlamakta ve doğru hipotezler üretebilmekte ancak genellemeye ulaşmakta zorlanmaktadır. Uygulamalar sırasında aşamalar bazen iç içe geçmektedir. Öğrencilerin uygulamalar sırasında derse katılımlarının ve motivasyonlarının yüksek olduğu görülmektedir. A-didaktik ortamda yapılan uygulamaların öğrencilerin cebir başarısını, cebirsel düşünme seviyelerini ve problem çözme başarılarını artırmaktadır. Diğer taraftan matematik problemi çözme tutumlarını ve problem çözmeye yönelik yansıtıcı düşünme düzeylerini etkilememektedir.
Anahtar Kelimeler: A-didaktik ortam, Didaktik Durumlar Teorisi, Problem çözme, Cebir.

Abstract:
In this study, it is aimed to investigate the effect of problem solving process during applications in a-didactic milieu on 7th grade students problem solving process. In the research which is organized in compliance with the case study and the quasi-experimental model, the following questions are tried to answered:
1. What do 7th grade students experience during problem solving steps (transferring responsibility, action, expression, verification, institutionalization) during the practices done in a-didactic milieu?
2. Do a-didactic milieu during the applications of 7th grade students have an effect on 7th grade students' algebraic successes, their algebraic thinking levels, their problem solving achievements, their mathematical problem solving attitudes and their reflective thinking levels towards problem solving?
The study group of the research consists of 52 students attending the 7th grade of a public school affiliated to the Ministry of National Education. The participants with low socio-economic level live in Şehitkamil district of Gaziantep, Türkiye.
In the research, Algebra Achievement Test "and" Problem Solving Test developed by the researcher, "Algebraic Thinking Level Test" which is Turkish adaptation of the algebra test developed by Hart, Kuchemann and Ruddock in 1998, "Mathematical Problem Solving Attitude Scale" developed by Çanakçı in 2008 and "Reflective Thinking Skill Scale for Problem Solving" developed by Kızılkaya and Aşkar in 2009 are the scales used.
For the analysis of the data obtained from the research, normality test is performed in statistical package program, ANOVA is used for the data that does not differ from the normal distribution, and nonparametric tests are used for the data that differs from the normal distribution.
The findings of the study are as follows: Students are able to understand the problem and produce correct hypotheses but have difficulty in reaching generalization. Stages sometimes intertwined during applications. It is seen that the students' participation and motivation during the applications are high. The problem solving applications in a-didactic milieu the success of students' algebraic, their algebraic thinking levels and their problem solving success the success of students' algebraic, their algebraic thinking levels and their roblem solving success. On the other hand, it does not affect math problem solving attitudes and reflective thinking levels towards problem solving.
Key Words: A-didactical milieu, The theory of didactic situations, Problem solving, Algebra.