Tanrı tasavvurunun evli çiftlerde bağlanma stilleri ve evlilik doyumu ile ilişkisi
The relationship of God-concept with attachment styles and marital satisfaction in married couples
Yazar: KEVSER FATİME KARAKULUNÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ŞENTEPE LOKMANOĞLU
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Tanrı inancının, psikolojik boyuttaki etkileri genel olarak Tanrı tasavvuru çerçevesinde incelenmektedir. Araştırmada Tanrı tasavvuru ve Tanrı'ya bağlanma ile evli çiftlerin bağlanma stilleri ve evlilik doyumları arasındaki ilişkinin incelemesi amaçlanmaktadır. 
Araştırmanın örneklemini 18 yaş ve üzeri 237 evli birey (162 kadın, 75 erkek) oluşturmaktadır. Veri 
toplama sürecinde Google Forms aracılığıyla hazırlanan anket formu kullanılmıştır. Anket formunda 
demografik özellikleri tespit etmek için "Kişisel Bilgi Formu", Tanrı tasavvurunu ölçmek için "Tanrı 
Algısı Ölçeği", yetişkin bağlanma stillerini tespit etmek için "Üç Boyutlu Bağlanma Stilleri Ölçeği", evlilikten alınan doyumu belirlemek için "Evlilik Yaşamı Ölçeği" ve Tanrı'ya bağlanma tarzını belirlemek için "Tanrı'ya Bağlanma Ölçeği" yer almaktadır. 
Verilerin analizi SPSS for Windows 25.0 paket programı ile yapılmıştır. Kişisel bilgilerin betimsel 
istatistik parametreleri için frekans ve yüzde kullanılmış, ölçeklerin güvenirliği için 'Güvenilirlik Analizi' yapılmıştır. Elde edilen veriler karşılaştırılmış, iki bağımsız grup arasındaki fark t testi ve Mann Whitney U testi, ikiden fazla bağımsız grup arasındaki fark varyans analizi ve Kruskal Wallis analizi kullanılarak analiz edilmiştir. Ölçekler ve alt boyutlar arasındaki ilişkiyi test etmek için Spearman katsayısı kullanılmıştır.
Elde edilen bulgulara göre örneklem grubunun olumlu Tanrı tasavvuru ve evlilik doyumu puanlarının 
yüksek olduğu; demografik değişkenlerden cinsiyet, gelir, eğitim seviyesi, yaşamın geçirildiği yer ve ebeveyn tutumlarının Tanrı tasavvuruna etkisinin olmadığı; gelir, eğitim, yaşamın geçirildiği yer ve ebeveyn tutumlarına göre evlilik doyumu puanlarının değişmediği tespit edilmiştir. Araştırmada elde edilen bir diğer sonuç cinsiyete göre evlilik doyumu puanlarının farklılaştığı yönünde olup, erkeklerin evlilik doyumu puanlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Güvenli bağlanma, Tanrı'ya güvenli bağlanma ve olumlu Tanrı tasavvuru arttıkça evlilik doyumunun da arttığı; güvensiz bağlanma, Tanrı'ya güvensiz bağlanma ve olumsuz Tanrı tasavvuru arttıkça evlilik doyumunun azaldığı; olumlu Tanrı tasavvuruna sahip bireylerin diğerlerine ve Tanrı'ya güvenli bağlandıkları, olumsuz Tanrı tasavvuruna sahip bireylerin diğerlerine ve Tanrı'ya güvensiz bağlandıkları sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The effects of belief in God on the psychological dimension are generally analyzed within the framework of the concept of God. In this study, it is aimed to examine the relationship between the concept of God and attachment to God and the attachment styles and marital satisfaction of married couples. 
The sample of the study consists of 237 married individuals (162 women, 75 men) aged 18 and over. A 
questionnaire form prepared through Google Forms was used in the data collection process. The 
questionnaire form includes "Personal Information Form" to determine demographic characteristics, 
"Perception of God Scale" to measure the concept of God, "Three Dimensional Attachment Styles Scale" 
to determine adult attachment styles, "Marital Life Scale" to determine marital satisfaction, and 
"Attachment to God Scale" to determine the attachment style to God.
The data were analyzed with SPSS for Windows 25.0 package program. Frequency and percentage were 
used for descriptive statistical parameters of personal information, and 'Reliability Analysis' was 
performed for the reliability of the scales. The data obtained were compared, the difference between two independent groups was analyzed using t test and Mann Whitney U test, the difference between more than two independent groups was analyzed using analysis of variance and Kruskal Wallis analysis. Spearman coefficient was used to test the relationship between the scales and sub-dimensions.
According to the findings, it was determined that the sample group had high positive God-concept and 
marital satisfaction scores; that demographic variables such as gender, income, education level, place of residence and parental attitudes had no effect on God-concept; and that marital satisfaction scores did not change according to income, education, place of residence and parental attitudes. Another result obtained in the study was that marital satisfaction scores differed according to gender, and it was found that men had higher marital satisfaction scores. It was concluded that as secure attachment, secure attachment to God and positive conceptions of God increase, marital satisfaction increases; as insecure attachment, insecure attachment to God and negative conceptions of God increase, marital satisfaction decreases; individuals with positive conceptions of God are securely attached to others and God, while individuals with negative conceptions of God are insecurely attached to others and God.