Ön çapraz bağ tamiri sonrası gövde stabilizasyon egzersizlerinin postüral stabilite ve alt ekstremite fonksiyonu üzerine etkisinin araştırılması
Investigatigation of the effect of core stabilization exercises on postural stability and lower extremity functional status after anterior cruciate ligament reconstruction
Yazar: ÖZGE ÇINAR MEDENİ
Danışman: PROF. DR. KEZBAN BAYRAMLAR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Fizyoterapistliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation ; Spor = Sports
Dizin: Bacak = Leg ; Duruş = Posture ; Egzersiz = Exercise ; Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Transplantlar = Transplants ; Ön çapraz bağ = Anterior cruciate ligament

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ön çapraz bağ tamiri sonrası gövde stabilizasyon egzersizleri ile klasik rehabilitasyon protokolünün etkilerini eklem laksitesi, diz ve kalça çevresi kas kuvveti, postüral stabilite ve fonksiyonel testler yönünden karşılaştırılmasıdır.  Çalışmaya hamstring tendon grefti kullanılarak ön çapraz bağ tamiri yapılan 28 hasta dahil edildi. 13 hasta klasik rehabilitasyon programına, 15 hasta gövde stabilizasyon egzersizleri programına alındı. Her iki gruba ameliyat sonrası 16. hafta sonunda postüral stabilite değerlendirmesi, gövde endurans testleri, izometrik kalça çevresi kas kuvveti, izokinetik diz kas kuvveti, ligament laksitesi testi, fonksiyonel hoplama testleri Lysholm skorlaması yapıldı. Grup içi karşılaştırmalar Wilcoxon test, gruplararası karşılaştırmalar Mann-Whitney U, oranların karşılaştırması ise ki-kare test ile yapıldı. Gövde stabilizasyon grubunda etkilenen ve sağlam bacağın postüral stabilite skorları arasında fark bulunmazken, klasik rehabilitasyon grubunda gözler kapalı değerlendirmede, etkilenen bacağın genel stabilite indeksi daha fazla bulundu (p<.05). Gözler açık değerlendirmede klasik rehabilitasyon grubunun sağlam bacağının genel postüral stabilite ve salınım indeksi ve mediolateral salınım indeksi gövde stabilizasyon grubundan daha düşük bulundu (p<0.05). Gözler kapalı postüral stabilite parametrelerinden etkilenen bacakta mediolateral ve genel salınım indekslerinin gözler açık değerlendirmeye göre artış oranı, gövde stabilizasyon grubunda klasik rehabilitasyon grubuna göre daha az bulundu (p<.05).  Sağlam bacakta ise sadece mediolateral salınım indeksinin artış oranının gövde stabilizasyon grubunda daha az olduğu gözlendi (p<.05).  Yumuşak zemin postüral stabilite değerlendirmesini klasik rehabilitasyon grubunda 4 birey tamamlayamadı ve testi tamamlayabilenlerin sayısı gruplar arasında birbirinden farklı bulundu (p<.05). Kalça abdüksiyon ve addüksiyon kas kuvveti, hamstring/quadriceps kas kuvveti oranı ve iki ekstremite arasındaki oran farkı yönünden gövde stabilizasyon grubu lehine fark bulundu. (p<.05). Diz eklem laksitesi, gövde endurans testleri, fonksiyonel hoplama testleri ve Lysholm skorları sonucu iki grup arasında farklı değildi (p>.05). Gövde stabilizasyon egzersizleri ön çapraz bağ tamiri sonrası diz ve kalça çevresi kas kuvvetini ve postüral stabiliteyi klasik rehabilitasyona göre daha iyi geliştirmektedir.
 
Anahtar Kelimeler: Ön çapraz bağ, otogreft, gövde stabilizasyon, egzersiz.

Abstract:
The aim of this study was to compare the effects of core stabilization exercises and conventional rehabilitation protocol after anterior cruciate ligament reconstruction in terms of knee joint laxity, knee and hip muscle strength, postural stability and functional tests. 28 patients reconstructed with hamstring tendon were included. 13 patient included in conventional rehabilitation, 15 included in core stabilization programme. Postural stability assessment, trunk endurance tests, isometric hip muscle strength test, isokinetic knee muscle strength test, instrumented ligament laxity test, functional hop tests and Lysholm knee scoring scale were done to both groups at the end of 16th week. Comparisons within group were done by using Wilcoxon test, between groups by Mann-Whitney U test and comparisons of proportions by chi-square test. In core stability group no difference was found between operated and uninvolved extremities, in classic rehabilitation group reconstructed limb?s overall stability index was higher than other extremity in eyes-closed condition (p<.05). In eyes-closed condition, overall stability and sway index and mediolateral sway index were better in uninvolved limb in classic rehabilitation group (p<.05). Rate of increase of mediolateral and overall sway index in operated limb, and mediolateral sway index in uninvolved limb in eyes closed condition according to eyes open condition were lower in core stability group (p<.05). 4 cases could not succeed postural stability test on foam surface. Success rnumbers between groups were different (p<.05). Differences were found in favor of core stabilizatin group in hip abduction, adduction and hamstring/quadriceps strength ratio and hamstring/quadriceps strength ratio difference between groups (p<.05). Knee joint laxity, core muscle endurance,  functional hop tests and Lyholm scores were not different between groups (p>.05). Core stabilization exercises improves knee and hip muyscle strength and postural stability more than classic rehabilitation.

Key words: Anterior cruciate ligament, autograft, core stabilization, exercise