Kolorektal Kanserli Hastalarda B-katenin değişikliklerinin ve gen mutasyonlarının araştırılması.
Investigation of B-catenin changes and gene mutations in colorectal cancer patients.
Yazar: ELİF ZEYNEP AKIŞIK
Danışman: PROF. NEJAT DALAY
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Temel Onkoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine ; Onkoloji = Oncology ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology

Özet:
Kolorektal kanserlerin %70-80'inde Wnt sinyal yolunda defektler gözlenmesi bu yolun karsinogenezde önemli bir rol oynadığına işaret etmektedir. B-katenin geninde meydana gelen mutasyonlar sıklıkla proteinin fosforile olduğu Ser33/37/Thr41 ve Ser45 aminoasitlerini kodlayan bölgede meydana gelir ve fosforilasyonu engeller. B-katenin fosforile olmadığı durumda sitoplazmada birikir ve nükleusa transfer olarak TCF/LEF transkripsiyon faktörleri ailesini aktive eder. TCF/LEF hücre proliferasyonuyla sonuçlanan c-myc ve siklin D gibi genlerin transkripsiyonunu arttırarak tümör formasyonuna katkıda bulunabilir. Kolorektal kanserlerde B-katenin mutasyonları yaklaşık %10-50 oranında saptanmaktadır. Çalışmamızda kolorektal kanserli hastalarda B-katenin protein bant yoğunluğu ile Ser45 ve Ser33/37/Thr41 fosforilasyon miktarları Western Blot yöntemiyle analiz edildi ve tümör ve normal dokularda karşılaştırıldı. Fosforilasyon miktarı farklılık gösteren örneklerde B-katenin geninin 3. eksonunda dizi analizi yöntemiyle mutasyon taraması yapıldı. B-katenin proteini ile Ser45 ve Ser33/37/Thr41 fosforilasyon miktarları tümör ve normal dokuda karşılaştırıldığında aradaki farklar istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı. Dizi analizi yapılan 57 hastadan 3'ünde ise daha önce literatürde belirtilmemiş 15. kodonda G>A değişimi saptandı. Kodlanan proteinde bu bölgenin tanımlanmış bir fonksiyonu bulunmadığından B-katenin üzerindeki etkisi bilinmemektedir. Sonuç olarak, B-katenin ve Ser45 ile Ser33/37/Thr41 fosforilasyonlarının kolorektal kanserli hastaların tümör ve normal dokularında değerlendirilmesi tümörigenezle ve hastaların klinik durumlarıyla ilgili bilgi vermemektedir. Hasta sayısının daha fazla olduğu gruplarda B-kateninin sitoplazmik ve nükleer protein ekspresyonu ve mutasyonlarının ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract:
70-80% of colorectal cancers have defects in the Wnt signaling pathway indicating that this pathway has an important role in carcinogenesis. Mutations of the B-catenin gene frequently occur in the protein phosphorylation domain of the gene at sites Ser33/37/Thr41 and Ser45 and block phosphorylation. Unphosphorylated B-catenin accumulates in the cytoplasm, tranferred to the nucleus and activates the TCF/LEF transcription factors family. c-myc and cyclin D genes transcriptions are stimulated by TCF/LEF contributing to tumor formation. B-catenin mutations are observed in appoximately 10-50% of patients with colorectal cancer. In this study we analyzed presence of the B-catenin protein and Ser45 and Ser33/37/Thr41 phosphorylation in tumor and normal tissue of patients with colorectal cancer by Western Blotting. Samples displaying different degree of phosphorylation in the tumor and normal tissue were analysed for B-catenin exon 3 mutations by direct sequencing. In 3 of 57 patients a G>A alteration was found at codon 15. This nucleotide change has not been reported in the literature. This region has not a definite function and its effect on the B-catenin protein is not yet known. In conclusion, evaluation of the B-catenin protein levels and Ser45 and Ser33/37/Thr41 phosphorylation in tumor and normal tissue does not provide relevant information on tumorigenesis and the clinical status of the patients. We think that cytoplasmic and nuclear B-catenin protein expression and mutations need to be investigated separately in large patient groups.