Huzursuz bacaklar sendromlu hastaların elektrofizyolojik incelenmesi
Assesment of electrophysiological studies in patients with restless legs syndrome
Yazar: YEŞİM KAYKI
Danışman: UZMAN NERMİN GÖRKEM ŞİRİN İNAN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Elektrofizyoloji = Electrophysiology ; Huzursuz bacak sendromu = Restless legs syndrome ; Motor beceriler = Motor skills ; Refleksler = Reflex ; Sinir sistemi = Nervous system ; Sinyal nakli = Signal transduction ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis teknikleri ve prosedürleri = Diagnostic techniques and procedures

Özet:
AMAÇ: Çalışmamızda hastanemiz polikliniğinde yeni tanı almış ve tedavi almayan huzursuz bacaklar sendromu (HBS) hastalarında spinal yolaklardaki eksitabilite değişikliklerini saptamak amacıyla motor ve duysal sinir ileti incelemeleri, F yanıtları, H refleks incelemeleri ve periferik sessiz süre (PSS) incelemeleri yapılmıştır. Bu incelemeler ile HBS hastaları ve sağlıklı kontroller arasında bu değerlerde anlamlı farklılık olup olmadığının belirlenmesi amaçlandı.
GEREÇ VE YÖNTEMLER: IRLSSG tanı kriterlerine göre HBS tanısı almış 16 hasta ve 20 sağlıklı gönüllü çalışmaya dahil edildi. Üst ve alt ekstremite duysal ve motor ileti incelemeleri ve F yanıtı incelemeleri yapıldı. Sağ üst ekstremitede abdüktor pollisis brevis (APB), alt ekstremitede ekstansör digitorum brevis (EDB) kasından kayıtla PSS, soleus kasından kayıtla H refleksi incelemeleri yapıldı. Hastaların semptom şiddetlerinin saptanması amacıyla International Restless Legs Syndrome Study Group (IRLSSG) şiddet skalası uygulandı.
BULGULAR: Çalışmamıza IRLSSG kriterlerine göre HBS tanısı konmuş 13'ü (% 81,3) kadın, 3'ü (% 18,8) erkek olmak üzere 16 hasta dahil edilmiştir. Sağlıklı gönüllerin ise, 13'ü (% 65) kadın, 7'si (% 35 ) erkek olmak üzere toplamda 20 kişidir. Hasta ve kontrol grubu arasında yaş ve cinsiyet açısından anlamlı fark bulunmamıştır ve HBS grubunun yaş ortalaması 40,4 ( 10,6), kontrol grubunun yaş ortalaması 36,8 ( 9,0)'dır. Çalışmaya katılan HBS hastalarının IRLSSG Şiddet Skalası şiddet puanları ortalaması 27,3 ( 4,1) idi. Medyan sinir duysal aksiyon potansiyeli amplitüdünün HBS'lu  hastalarda kontrollerden anlamlı olarak (p = 0,032) düşük bulunması dışında ileti incelemelerinde hasta ve kontrol grubu arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır Medyan, ulnar ve tibial sinirden çalışılan  F yanıt parametreleri;  F yanıt minimum latansı, maksimum latansı, ortalama latansı, persistansı, amplitüd ortalaması ve F/M amplitüd oranında hasta ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Üst ekstremitede APB kasından, alt ekstremitede EDB kasından kayıtlanan PSS latansı ve süresinde hasta ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Soleus kası kayıtlı tibial M yanıtı ve H refleksi parametrelerinde ve  vibrasyon ile H refleksinin inhibisyon parametrelerinde hasta ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. H refleksinin ikili uyarımlar incelemelerinde 100, 200, 300, 400, 500 msn ve 1, 3, 10 ve 30 sn interstimulus interval  (ISI) ile kayıtlanmasıyla elde edilen H1 ve H2 yanıtlarının amplitüd değerlerinin karşılaştırılmasında ve H2/H1 amplitüdlerinin oranlarının karşılaştırılmasında  hasta ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır.
SONUÇ: Bu çalışmada HBS hastalarında F yanıtları, H refleksi, periferik sessiz süre incelemeleri normallerden farklı bulunmamıştır. Periferik sinir sistemi eksitabilitesini bir çok parametre ile değerlendirmek istediğimiz bu çalışmamızda  elde ettiğimiz bu sonuçlar, patofizyolojinin medulla spinalis ve periferik yolaklardan ziyade daha üst sinir sistemi yapılarından kaynaklandığını düşündürmüştür. 
Anahtar Kelimeler: Huzursuz Bacaklar Sendromu, Willis-Ekbom Hastalığı,  Periferik  									 Sessiz  Süre, H Refleks

Abstract:
AIM: The aim of this study was to investigate spinal excitability changes electrophysiologically in patients with restless legs syndromu (RLS) who were free of L-dopa treatment. 
METHODS:  Sixteen patients who were diagnosed as RLS  according to IRLSSG diagnostic criteria and twenty healthy control were recruited the study. Motor and sensory nerve conduction studies, F wave parameters were performed at upper and lower extremities. Cutaneous silent period was recorded in abductor pollicis brevis (APB) muscle in right upper extremity and in extensor digitorum brevis (EDB) muscle in lower extremity. H reflex studies were recorded in soleus muscle. International Restless Legs Syndrome Study Group (IRLSSG) severity scale was performed to determine patients symptom severity.
RESULTS: There was no age and sex difference between patients and control groups. The mean age was 40,4 (10,6) in patients and 36,8 ( 9,0) in helathy controls.  The mean symptom severity scale was 27,3 ( 4,1) who participated to study. We didn't find any difference in nerve conduction studies, between  RLS patients and controls,  except  median nerve sensory action potential amplitude that was significant lower (p = 0,032) in RLS patients compared to the healthy controls. There was no difference between patients and healthy controls in F wave parameters such as; minimum latencies, maximum latencies, mean latencies, persistences, mean amplitude of F-waves and F/M amplitude ratio which were recorded in median, ulnar and tibial nerves. There was no difference between patients and healthy controls, in lateancy and duration of cutaneous silent period recorded from upper and lower extremities. Tibial H reflex parameters recorded in soleus muscle were not statistically different between patients and control groups. There was no difference between the parameters recorded by paired stimulation with 100, 200, 300, 400, 500 msn and 1, 3, 10, 30 sn interstimulus intervals (ISI) in H reflex recruitment curves.
CONCLUSION:  In this study there was no difference in F wawe parameters, H reflex, cutaneous silent period between helathy controls and RLS patients. Pathophysiology could be arise  upper nervous system structures rather than spinal cord and peripheral nervous system. 
Key Words:Restless Legs Syndrome,Willis-Ekbom Disease,Cutaneous Silent Period, H Reflex