Poliklinik bölümlerinin tasarımındaki karmaşıklığın, yönelme davranışı ve yön bulma üzerindeki etkisinin irdelenmesi
Analysis of the effects of complexity on orientation and wayfinding in polyclinic unit designs
Yazar: DENİZ TAVLI
Danışman: PROF. DR. ALPER ÜNLÜ
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Mimari Tasarım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Hastane binaları = Hospital buildings ; Yön bulma = Direction finding

Özet:
Günümüzde, hastanelerde poliklinikler; insan sağlığı için çalışan ve hayat standardının yükselmesine yardımcı olan bölümlerdir. Hayatın doğal bir parçası olarak, birçok kişi poliklinik bölümlerini sağlık sebebiyle ziyaret etmektedir. Mimari çözümlerle poliklinik bölümlerindeki kullanıcı memnuniyetini arttırmak mümkündür. Buradan yola çıkılarak, yönelme davranışı üzerinde etkisi olan algısal ve çevresel faktörler; ayrıca poliklinikler kavramsal olarak irdelendikten sonra polikliniklerin tasarımsal karmaşıklığının yönelme davranışı ve yön bulmayı nasıl etkilediği karşılaştırmalı olarak alan çalışmasıyla desteklenerek incelenmiştir. Alan çalışması sırasında önce gözlem sonra anket yöntemi kullanılarak ziyaretçilerden mekan içindeki davranışlarına ait veriler elde edilmiştir. Gözlem yöntemi ile elde edilen veriler ve üzerinde çalışılan kat planları mekansal dizim yöntemi ile analiz edilmiş, ardından mekansal dizim yöntemi ve gözlem yöntemi ile elde edilen veriler bütünleştirilmiştir. Bu aşamadan sonra yönelme davranışı üzerinde etkisi bulunan değişkenler bağıntılar ile sınanmıştır. Böylece hem gözlem ile elde edilen veriler, hem de mekansal dizim yöntemi ile elde edilen veriler yön bulma davranışı açısından değerlendirilmiştir. Hastaneler gibi programlarının genişliğinden ötürü karmaşık planlara sahip yapıların yön bulma konusunda daha etkin olabilmelerini sağlamak amacıyla ileriye yönelik tasarımsal yaklaşımlar için önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Today, policlinic units are indispensable parts of hospitals that are working on human health and trying to increase the general life standards. As a part of our lives, many people are constantly visiting these spaces and the architectural approaches can really make a difference on the interaction of many people with these polyclinic units. With that inspiration, the effects of complexity of polyclinic units on orientation and way finding is analyzed in such a way that theory and fieldwork is combined by observations and surveys. Firstly, the effects of perceptual and cognitive processes on behaviors are stated, and then way finding behavior is examined from the point of polyclinic units in hospitals. Lastly environment and behavior relationship which is conceptually discussed is investigated by the comparative fieldwork. In the fieldwork, visitor behavior data in polyclinics is acquired firstly by observations and then by a survey. The data which is acquired by observation and layouts are analyzed by space syntax methods, later on, the data acquired by observation and space syntax methods are combined. After these analyzes, way finding behavior is evaluated with correlations by using the final data which is acquired by observation and space syntax methods. The data and the results show correlations and support the theory. Furthermore, this collection of analysis can be helpful for the future studies of such topics that deal with space syntax and in long term, have positive effects on human life.