Temporomandibular eklem internal düzensizliği tedavisinde intraartiküler trombositten zengin plazma uygulamasının etkinliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the Effectiveness of İntraarticular Thrombocyte Rich Plasma in the Treatment of Temporomandibular Joint İnternal Derangement: A Randomized Controlled Study
Yazar: AYŞE KARACA BULUT
Danışman: PROF. DR. HANİFE ATAOĞLU
Selçuk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2018
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Artrosentez = Arthrocentesis ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint ; Temporomandibular eklem hastalıkları = Temporomandibular joint disorders ; Trombositten zengin plazma = Platelet rich plasma ; Çene = Jaw ; Çene hastalıkları = Jaw diseases

Özet:
Temporomandibular eklem hastalıkları toplumda yaygın olarak görülen ve yaşam kalitesini önemli derecede etkileyen çene hareketlerinde kısıtlılık, ağrı ve eklem sesi gibi semptomlarla karakterizedir. Tedavisinde etkinliği kanıtlanmış güvenilir bir yöntem olan artrosentez uygulanır. Artrosentez tek başına temporomandibular eklemin mikroyapısını rehabilite etmez, artrosenteze ek yarar sağlayabileceği düşünülen trombositten zengin plazmanın (PRP) intraartiküler enjeksiyonu içerdiği yüksek oranda büyüme faktörlerinden dolayı doku iyileşmesini hızlandırma ve rejenerasyonu arttırma potansiyeline sahiptir. Bu çalışmanın amacı temporomandibular eklem internal düzensizliği teşhisi konulmuş konservatif tedavilere cevap vermeyen hastalarda PRP'nin intraartiküler enjeksiyonunun temporomandibular eklem düzensizliği tedavisindeki etkisinin değerlendirilmesidir.
Klinik  muayene ve manyetik rezonans görüntüleme ile temporomandibular eklem internal düzensizlik teşhisi konulmuş  ve TME bölgesinde ağrı, ağız açmada kısıtlılık ve eklem sesi şikayetiyle başvuran 44 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar randomize olarak iki gruba ayrıldı. Çalışma grubundaki hastalara artrosentez uygulamasını takiben 1 hafta sonra intraartiküler tek doz 1 ml PRP enjeksiyonu yapıldı. Kontrol grubundaki hastalara ise sadece artrosentez uygulandı. Değerlendirmeler işlem öncesi, işlemden 1 hafta, 2 hafta, 4 hafta ve 12 hafta sonra yapıldı. Hastaların ağrı şiddeti Vizüel Analog Skala (VAS) ile, maksimum ağız açıklığı, ipsilateral/kontralateral ve protrüzyon hareketlerinin ölçümü elektronik kumpas ile, eklem seslerinin değerlendirilmesi ise elektronik steteskop yardımıyla yapıldı. Çalışma grubunun kontrol grubuna göre maksimum ağız açıklığını, kontralateral hareket ve ipsilateral hareket miktarının arttırma yönünde daha etkili olduğu bulunmuştur. Hem çalışma hem de kontrol grubunda hastalarda mevcut ağrı şiddetinde istatistiksel olarak anlamlı azalma görülürken (p<0,05), gruplar arası fark bulunmamıştır (p>0,05). Her iki gruptaki hastalarda eklem seslerinde bir miktar azalma görülürken bu azalma hem grup içi hem de gruplar arası karşılaştırmada istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır (p>0,05).
Bu çalışma ile temporomandibular eklem internal düzensizliği tedavisinde minimal invaziv bir yöntem olarak uzun yıllardır güvenli bir şekilde kullanılan artrosentez uygulamasına ek olarak PRP'nin intraartiküler enjeksiyonunun hastaların semptomlarını azaltma konusunda tedavi başarısını olumlu yönde etkileyeceği sonucuna varılmıştır.

Anahtar Sözcükler: Artrosentez, Temporomandibular eklem, Trombositten zengin plazma.

Abstract:
Temporomandibular joint diseases are characterized by symptoms such as limitation in jaw movements, pain and joint noise, which are common in society and affect the quality of life significantly. Arthrocentesis, which is a reliable method with proven efficacy in the treatment, is applied. Arthrocentesis alone does not rehabilitate the microstructure of the temporomandibular joint, the intraarticular injection of platelet rich plasma (PRP), which is thought to provide additional benefit to arthrocentesis, has the potential to increase tissue healing and regeneration due to the high rate of growth factors. The purpose of this study was to evaluate the effect of intraarticular injection of PRP in the treatment of temporomandibular joint disorder in patients who did not respond to conservative treatments with the diagnosis of temporomandibular joint internal derangement. 
Forty-four patients who presented with temporomandibular joint internal derangement with clinical examination and Magnetic Resonance Imaging, and had pain, limitation of mouth opening and joint noise in the TME region were included in the study. The patients were randomly divided into two groups. Patients in the study group were injected intra-articularly 1 ml PRP in first week after arthrocentesis. In the control group, only arthrocentesis was applied. The assessments were made before the procedure, 1 week, 2 weeks, 4 weeks and 12 weeks after the procedure. Pain severity was assessed with Visual Analog Scale (VAS), maximum mouth opening, ipsilateral/contralateral and protrusion movements were measured with electronic calipers, and joint sounds of patients were assessed with an electronic stethoscope. It was found that the study group was more effective than control group, in terms of increasing the maximum oral opening, contralateral movement and ipsilateral movement. While there was a statistically  significant decrease in the severity of pain present in the patients in both study and control groups (p <0.05), it was not found difference between the groups (p> 0,05). There was a slight decrease in joint sounds in both groups, but this decrease was not statistically significant both within the group and between the groups (p> 0.05).
This study concluded that intraarticular injection of PRP in addition to arthrocentesis which has been used safely for many years as a minimally invasive method in the treatment of temporomandibular joint internal derangement would positively affect the success of treatment in reducing symptoms of patients.

Keywords: Arthrocentesis, Platelet rich plasma, Temporomandibular joint.