Kamu binalarının karbon ayak izi miktarındaki rolü
The role of public buildings in carbon footprint
Yazar: SERHAT CARFİ
Danışman: PROF. DR. HASAN YAMIK
Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Makine Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering
Dizin: Alternatif enerji kaynakları = Alternative energy resources ; Kamu binaları = Public buildings ; Karbon ayak izi = Carbon footprint ; Yenilenebilir enerji = Renewable energy

Özet:
Son yüzyılda sanayi ve teknolojinin çok hızlı bir şekilde gelişmesiyle enerji kaynakları, ülkelerin stratejik ihtiyaçları haline gelmiştir. Çünkü enerji kaynağı olarak kullanılan fosil yakıtlar, hem mevcut ihtiyaçlara cevap veremez hale gelmekte hem de bu yakıtların yanmasıyla çıkan zararlı gazlar çevrenin ve atmosferin doğal dengesini bozarak iklim değişikliğine neden olmaktadır. Bilimsel kanıtlarla kabul edilen iklim değişikliğinin, görünür ve hissedilir hale gelmesiyle ülkeler ve uluslararası kuruluşlar, sürdürülebilir bir çevre için hızla çalışmalar ve araştırmalar yaparak çözüm arayışları içinde bulunmuşlardır. Bu kapsamda birçok protokol ve anlaşma yapılarak, sera gazlarını azaltmak ve sınırlandırmak amacıyla, taraf ülkeler kendi imkanları ölçüsünde ulusal katkı beyanları sunarak taahhütlerde bulunmuşlardır. Türkiye de 2015 yılında Ulusal Katkı Beyanı hazırlayarak sera gazı emisyonlarını 2030 yılına kadar referans senaryoya (BAU) göre, artışı %30 oranına kadar azaltacağını öngörmüştür. Bu kapsamda Türkiye'deki kamu kurumları, iklim değişikliğiyle mücadele kapsamında kendi kaynaklarının ve faaliyetlerinin mevcut durum analizlerini yapmaları gerekecektir. Bununla birlikte gerekli önlemleri ve planlamaları yaparak özel sektör kuruluşlarına ve topluma örnek olacak ve farkındalığın oluşmasını sağlayacaklardır. Bu düşünceden hareketle, Ankara ilinde örnek bir kamu binası seçilerek, binanın dört yıllık elektrik, su, doğalgaz ve servis araçlarının yakıt verileri doğrultusunda karbon ayak izi ölçümü yapılmıştır. Hesaplamalar sonucunda binanın dört yıllık toplam karbon ayak izi miktarı 630.329,26 kgCO2e bulunmuştur. Çalışma sonunda, binanın en çok kullandığı elektrik enerjisini fotovoltaik panellerle karşılamak için, binanın çatısına yerleştirilecek panel sayısı ve boyutları hesaplanmıştır. Ayrıca binada yapılacak yenilikler ve gözden geçirilmesi gereken eksiklikler belirtilmiştir. Sonuç olarak fosil yakıtların kullanılmasının, çevre kirliliğine ve dolayısıyla iklim değişikliğine neden olduğu bu çalışmayla bir kez daha ortaya konulmuştur. Bu sebeple kamu binaları başta olmak üzere tüm yapılarda kullanılan fosil yakıtları (doğalgaz, kömür, motorin vb.) bilinçli kullanmak ve azaltmak gereklidir. Bununla birlikte yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanılması için çalışmalar yapılmalı, yatırımların bu alanlara yönlendirilmesi sağlanmalıdır.

Abstract:
In the last century with the rapid development of industry and technology, energy resources have become the strategic needs of countries. Because fossil fuels used as energy sources become unable to respond to current needs and the harmful gases released by the combustion of these fuels disrupt the natural balance of the environment and atmosphere and cause climate change. With climate change, which is accepted by scientific evidence, becoming visible and felt, countries and international organizations have searched for solutions by rapidly working and researching for a sustainable environment. In this context, many protocols and agreements have been made and in order to reduce and limit greenhouse gases, the contracting countries have made commitments by presenting national contribution declarations to the extent of their own possibilities. Turkey also prepared a National Contribution Declaration in 2015 and predicted that it would reduce greenhouse gas emissions by up to 30% according to the reference scenario (BAU) until 2030. In this context, public institutions in Turkey will need to analyze the current situation of their resources and activities within the scope of combating climate change. In addition, by making the necessary measures and planning, they will set an example to private sector organizations and society and ensure that awareness is raised. Based on this idea, a sample public building was selected in Ankara and carbon footprint measurement was made in line with the fuel data of the building's four-year electricity, water, natural gas and service vehicles. As a result of the calculations, the total carbon footprint of the building for four years was found to be 630,329.26 kgCO2e. At the end of the study, the number and dimensions of panels to be placed on the roof of the building were calculated in order to meet the most used electrical energy of the building with photovoltaic panels. In addition, the innovations to be made in the building and the deficiencies that need to be reviewed are indicated. As a result, it has been revealed once again with this study that the use of fossil fuels causes environmental pollution and therefore climate change. For this reason, it is necessary to consciously use and reduce fossil fuels (natural gas, coal, diesel, etc.) used in all buildings, especially in public buildings. In addition, studies should be carried out for the use of renewable energy sources and ensure that investments should be directed to these areas.