Farklı pekiştirme aygıtları kullanan hastalarda pekiştirme dönemindeki diş renk değişiminin incelenmesi
Examination of tooth discoloration during retention period in patients using different retention devices
Yazar: ERDAL TEKİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSA BULUT
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş renk değişikliği = Tooth discoloration ; Ortodonti = Orthodontics ; Ortodontik aygıtlar = Orthodontic appliances ; Ortodontik braketler = Orthodontic brackets

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ortodondontik tedavi sonrası nüksü önlemek için kullanılan farklı pekiştirme aygıtlarının, dişlerin renk değişimi üzerindeki in-vivo etkilerini karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışmaya Bolu Abant Üniverisitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı kliniğinde ortodontik tedavisi tamamlanmış olan 60 bireyin maksiller santral, lateral ve kanin dişleri olmak üzere 120 diş dahil edilmiştir. Bireyler, lingual retainer ve vakumla şekillenen termoplastik şeffaf plak kullananlar, sadece vakumla şekillenen termoplastik şeffaf plak kullananlar ve Hawley apareyi kullananlar olarak 20 kişilik 3 gruba ayrılmıştır. Dişlerdeki renk değişimlerini değerlendirmek için Vita EasyShade Advance (Vita Zahnfabrik, H. Rauter GmbH&Co, Almanya) kullanılmıştır. Sabit ortodontik tedavi sonrası braketlerin söküldüğü gün ve retansiyon evresinin 1. ay, 3. ay ve 6. aylarında dişlerin bukkal yüzeylerinin orta üçte birlik kısmından ölçümler yapılmıştır. Diş rengini belirlemek için L*, a* ve b* sembolleriyle renk koordinatlarını ifade eden Commission Internationale de l'Echairage L* a* b* sistemi kullanılmış ve zaman periyotları arasındaki ΔE değerleri hesaplanmıştır.  Zaman içinde görülen değişimleri karşılaştırmak için Friedman Halton testi, değerler arası ölçüm farklılıklarını belirlemek için ise Wilcoxon Signed Rank testi kullanıldı. 3 ve üzeri grup ölçümlerinde Kruskal Wallis testi, gruplarda ki farklılıkları belirlemek için ise Mann Whitney U testi kullanıldı. Anlamlılık p<0,01 ve p<0,05 düzeylerinde değerlendirildi. Üç grubunda ölçülen tüm diş tiplerinde meydana gelen renk değişimlerinin (ΔE), ortodontik tedaviden sonra Grup 1'de 1,53 ila 1,82 ΔE birim, Grup 2'de 1,33 ila 1,81 ΔE birim ve Grup 3'te 1,38 ila 1,95 ΔE birim arasında olduğu ve klinik olarak kabul edilebilir görünür renk değişiminin meydana geldiği belirlenmiştir. ANAHTAR KELİMELER: Pekiştirme Dönemi, Renk Değişimi, Hawley, Essix, Lingual Retainer.

Abstract:
The aim of this study is to comparatively examine the in-vivo effects of different retention devices used to prevent relaps after orthodontic treatment on tooth discoloration. A total of 120 teeth, including maxillary central, lateral and canine teeth, of 60 individuals who had completed orthodontic treatment in Bolu Abant University Faculty of Dentistry Department of Orthodontics were included in the study. Individuals were divided into 3 groups of 20 as those using a lingual retainer and vacuum-formed thermoplastic clear plaque, using only vacuum-formed thermoplastic clear plaque, and using Hawley appliance. Vita EasyShade Advance (Vita Zahnfabrik, H. Rauter GmbH&Co, Germany) was used to evaluate color changes in teeth. Measurements were made from the middle third of the buccal surfaces of the teeth on the day of removal of the brackets after fixed orthodontic treatment and in the 1st, 3rd, and 6th months of the retention phase. To determine the tooth color, the Commission Internationale de l'Echairage L* a* b* system, which expresses the color coordinates with the symbols L*, a* and b*, was used and the ΔE values between the time periods were calculated. The Friedman Halton test was used to compare the changes over time, and the Wilcoxon Signed Rank test was used to determine the measurement differences between values. Kruskal Wallis test was used for group measurements of 3 and above, and Mann Whitney U test was used to determine the differences in groups. Significance was evaluated at p<0.01 and p<0.05 levels. The color changes (ΔE) of all tooth types measured in the three groups were found to be 1.53 to 1.82 ΔE units in Group 1, 1.33 to 1.81 ΔE units in Group 2, and 1 in Group 3 after orthodontic treatment. It was determined that between .38 and 1.95 ΔE units and clinically acceptable visible color change occurred. KEYWORDS: Retention Period, Color Change, Hawley, Essix, Lingual Retainer.