Lise öğrencilerinin akademik başarılarına ilişkin bilişsel çarpıtmaları ve gelecek beklentileri arasındaki ilişki
The relationship between cognitive distortions related to academic achievement and future expectations of high school students
Yazar: ÜMMÜ SELEK ŞAHİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET BUĞA
Gaziantep Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Bilişsel çarpıtma = Cognitive distortion ; Ergenlik = Puberty ; Gelecek beklentisi = Future expectations ; Lise öğrencileri = High schools students ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı lise öğrencilerinin akademik başarıya ilişkin bilişsel çarpıtmaları ile gelecek beklentileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın verileri Şırnak ili Silopi ilçesinde çeşitli lise türlerine devam eden 559 öğrenciden elde edilmiştir. Veri toplama aracı olarak Kaya (2018) tarafından geliştiren "Akademik Başarıya İlişkin Bilişsel Çarpıtmalar Ölçeği", Tuncer (2011) tarafından Türkçe'ye uyarlanan "Ergen Gelecek Beklentileri Ölçeği" ve araştırmacı tarafından geliştirilen "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Verilerin analizinde gruplar arası farklılaşmanın belirlenmesi için Bağımsız Örneklemler t-testi, Kruskal Wallis H testi, Mann Whitney U testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), grup içi farklılaşmanın belirlenmesi içinse Scheffe Testi kullanılmıştır. Akademik başarıya ilişkin bilişsel çarpıtmaların gelecek beklentisini yordama düzeyini belirlemek amacıyla çoklu doğrusal Regresyon analizi yapılmıştır. Bulgulara göre değişkenler arasındaki ilişkinin istatistiksel olarak anlamlı olduğu ve öğrencilerin gelecek beklentilerinin %12'sinin akademik başarıya ilişkin bilişsel çarpıtmalar tarafından yordandığı tespit edilmiştir. Lise öğrencilerin gelecek beklentileri cinsiyete, lise türüne, anne eğitim durumuna ve aylık gelir düzeyine göre değişmektedir. Lise öğrencilerinin akademik başarıya ilişkin bilişsel çarpıtmaları cinsiyete ve aylık gelir düzeyine göre değişmektedir.

Abstract:
The present research aims to examine the relationship between cognitive distortions related to academic achievement and future expectations of high school students. The sample of the research consists of 559 high school students attending various high schools in Şırnak/Silopi. Cognitive Distortions Scale Related to Academic Achievement developed by Kaya (2018), Future Expectation Scale for Adolescents adapted into Turkish by Tuncer (2011),  and Personal İnformation Form created by the researcher were used as data collection instruments. Independent Sample t-Test, Kruskal Wallis Test, Mann Whitney U Test, and One Way Analysis of Variance (ANOVA) were used for examining the differences between groups. Scheffe test was used for determining significant differences between measurements within groups. Multiple Regression Analysis was conducted to determine the effects of cognitive distortions related to academic achievement on future expectations. According to the findings, it was determined that the relationship between the scale scores of the students is statistically significant and the cognitive distortions related to academic achievement explain 12% of the total variance of students' future expectations. The future expectations of high school students vary according to gender, high school type, maternal education level, and monthly income level. High school students' cognitive distortions related to academic achievement vary by gender and monthly income.