COVID-19 geçiren bireylerin  COVID korkusunun; depresyon, anksiyete ve stres düzeylerinin psikolojik sağlamlık ile ilişkisinin değerlendirilmesi
The evaluation of the relationship between the fear of covid; depression-anxiety-stress levels and psychological resilience of individuals who had covid-19
Yazar: SEVDA ORBAY YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. GÜZİN ZEREN ÖZTÜRK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Depresyon = Depression ; Korku = Fear ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Pandemiler = Pandemics ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Stres = Stress

Özet:
AMAÇ: Çalışmamız COVID-19 geçiren bireylerin COVID korkusunun; depresyon, anksiyete ve stres düzeylerinin psikolojik sağlamlıkla ilişkisini değerlendirmeyi  amaçlamıştır.
GEREÇ ve YÖNTEM: Çalışma kesitsel-tanımlayıcı vaka-kontrol anket çalışması olarak planlanmıştır. 01.05.2022-31.05.2022 tarihleri arasında Terazidere ASM'de yapılan çalışmada Covid-19 geçirmiş 111, Covid-19 geçirmemiş 109 kişiye sosyo-demografik veri formu, KOVID-19 Korkusu Ölçeği, Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği (KPSÖ) ve Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği Kısa Formundan (DASS-21) oluşan anket uygulanmıştır.Çalışmada elde edilen veriler SPSS 21 programında analiz edilmiştir ve p<0.05 anlamlı      kabul edilmiştir.
BULGULAR:Çalışmamızda Covid geçirenlerin %38,73'ünde hafiften çok ileri seviyeye dek anksiyete; %32,43'ünde hafiften çok ileri şiddete dek depresyon; %28,82'sinde hafiften çok ileri seviyeye dek stres düzeyleri görülmektedir.Covid geçirenlerin içinde evlilerin, çocuk sahibi olanların, gelir durumu orta olanların, Covid-19 aşısı olanların, korunma önlemlerine uyanların FCV-19S puanları anlamlı olarak daha yüksek saptanmıştır. Pandemi döneminde işini kaybedenlerin depresyon ve anksiyete puanları anlamlı şekilde daha yüksek saptanmıştır. Kadınların stres, sigara ve alkol kullananların anksiyete puanları anlamlı düzeyde daha yüksek saptanmıştır. Gelir durumu iyi/çok iyi olanların KPSÖ puanları anlamlı şekilde daha yüksek saptanmıştır. Covid geçirenlerde FVC-19S puanı ile KPSÖ puanı arasında negatif yönlü; depresyon, anksiyete ve stres puanları ile pozitif yönlü istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır. KPSÖ puanı ile depresyon, anksiyete ve stres puanları arasında negatif yönlü istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır. Psikolojik sağlamlığı yüksek olanlarda Covid-19 korkusu, depresyon, anksiyete ve stres düzeyleri azalmaktadır. Covid geçiren ve geçirmeyen bireyler arasında Covid korkusu, depresyon, anksiyete, stres ve psikolojik sağlamlık düzeyleri arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır.
SONUÇ: Çalışmamızda COVID-19 geçiren bireylerin Covid korkusu ile psikolojik sağlamlık arasında; Covid korkusu ile depresyon, anksiyete ve stres düzeyleri arasında; depresyon, anksiyete ve stres düzeyleri ile psikolojik sağlamlık arasında anlamlı ilişki saptanmıştır. Covid geçiren ve geçirmeyen bireyler arasında Covid korkusu, depresyon, anksiyete, stres ve psikolojik sağlamlık düzeyleri arasında anlamlı bir fark yoktur.
ANAHTAR KELİMELER: COVID-19,  depresyon, anksiyete, stres, psikolojik sağlamlık

Abstract:
OBJECTIVE: Our study aimed to evaluate the relationship between the fear of Covid and psychological resilience and also the relationship between depression-anxiety-stress levels and psychological resilience of individuals who had covid-19.
MATERIAL and METHOD: The study was planned as a cross-sectional- descriptive, case-control  survey study. Between  01.05.2022 and 31.05.2022, at Terazidere Family Health Centre , a questionnaire consisted of  questions about sociodemographic information, and COVID-19 Fear Scale, Depression Anxiety Stress Scala-21 and The Brief Resilience Scale applied to  111 participants  who had a positive PCR test before and 109  participants  whom had not infected by SARS-CoV2.The data obtained in the study were analyzed in the SPSS  25 program and p<0.05 was considered significant.
RESULTS:  In our study %38,73 of the survivors had anxiety mild to severe, %32,43 had depression mild to severe, %28,82 had stress mild to severe. The survivors whom were married, had child, had middle income, got vaccinated, obeyed the protective  precautions had statistically significant higher scores of FCV-19S. The survivors whom lost his job during pandemic, had statistically significant higher scores of depression and anxiety. Female had statistically significant higher scores of stres; smoker and alcohol consumers had statistically significant higher scores of anxiety.The survivors who had high level income had statistically significant higher scores of BRS. There was a statistically significant positive corelation between FCV scores and depression, anxiety, stres scores of the survivors. There was a statistically significant negative corelation between FCV-19S score and BRS score. There was a statistically significant negative corelation between BRS  score and depression, anxiety, stress scores. The survivors who had higher levels of resilience, had statistically significant lower levels of FCV-19S, depression, anxiety and stress. There wasn't any statistically significance of the  FCV-19S, depression, anxiety, stress, resilience scores among Covid survivors and the individuals who hadn't got Covid-19.
CONCLUSION: There is a correlation between FCV-19 scores of Covid survivors and resilience scores. There is a correlation between FCV-19 scores of Covid survivors and depression, anxiety, stress scores. There is a correlation between depression, anxiety, stress scores of Covid survivors and resilience scores. There isn't any statically significance relationship between fear of Covid, depression, anxiety, stress levels, resilience levels among Covid survivors and the individuals who didn't get Covid-19.
KEY WORDS: COVID-19, depression, anxiety, stress,  psychological resilience