X-ışınları ile mikrobiyal etkileşimin incelenmesi
Investigation of microbial interaction with X-rays
Yazar: KENAN FIRAT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İFFET ÇAVDAR ; DOÇ. DR. YAŞAR NAKİPOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fizik Ana Bilim Dalı / Nükleer Fizik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Bilgisayarlı tomografi = Computed tomography ; Biyolojik etki = Biological effect ; Enterococcus faecalis = Enterococcus faecalis ; Escherichia coli = Escherichia coli ; Klebsiella pneumoniae = Klebsiella pneumoniae ; Mikrobiyota = Microbiota ; Mikroorganizmalar = Microorganisms ; Radyasyon = Radiation ; Staphylococcus aureus = Staphylococcus aureus ; X ışını = X ray

Özet:
İyonize edici radyasyon hastalıkların tanı ve tedavisinde çok yaygın kullanılan fiziksel bir fenomendir. Fakat iyonize edici radyasyonun canlı dokular üzerindeki olumsuz etkisi şüphesizdir. Bundan dolayı bu radyasyon türünün mümkün olan en emniyetli sınırlar içinde kullanılması tanı ve tedavide ilk prensiptir. Bu çalışmada tanısal dozlarda kullanılan x-ışını radyasyonun biyolojik etkisinin, insanlarla interaktif bir ilişki içerisinde bulunan mikrobiyotadaki bakterilerin hayatta kalma etkinliği üzerinden araştırılması amaçlanmıştır.Bu doğrultuda insan mikroflorasının en yaygın 4 üyesi Staphylococcus aureus, Escherichia coli, Klebsiella pneumonia, Enterococcus faecalis bakterileri besiyerlerinde üretilip, radyolojide kullanılan rutin protokollerdeki dozlara maruz bırakıldı. Röntgen protokollerindeki nispeten düşük dozlarda elde edilen sonuçlarda radyasyon etkisi yoğun üreme nedeniyle olumsuz olarak değerlendirildi. Bilgisayarlı Tomografi protokollerinde ise x-ışınına maruziyet sonrası azalma etkisi farklı değerlerde olsa da her bakteride görülmüştür. Sonuç olarak, Bilgisayarlı Tomografi tanı protokollerinde kullanılan x-ışını dozlarında Staphylococcus aureus, Escherichia coli, Klebsiella pneumonia, Enterococcus faecalis bakterileri üzerinde kontrol grubuna göre bir azalma görülmüştür.

Abstract:
Ionizing radiation is one of most common used physical phenomena for diagnosis and treatment of diseaes. But, no doubt there are some damages of ionizing radiation on living tissues. Therefore, using such kind of radiation radiation within the safest possible limits is the first principle in diagnosis and treatment. In this study, it was aimed to investigate the biological effect of x-rays radiation used in diagnostic doses with the survival efficiency of bacteria in the microbiota, which are in an interactive relationship with humans. Accordingly, the 4 most common members of human microflora Staphylococcus aureus, Escherichia coli, Klebsiella pneumonia, Enterococcus faecalis bacteria were produced in own media and exposed to the doses in routine protocol used in radiology. In the results obtained, the radiation effect at the relatively low doses in the x-rays protocols was evaluated as negative due to intense reproduction. In as to Computed Tomography protocols, on the other hand, the effect of reduction after exposure to x-rays was observed in all bacteria, although at different values. In conclusion, x-rays doses used in computed tomography diagnostic protocols were to be seen a decreasing on Staphylococcus aureus, Escherichia coli, Klebsiella pneumonia, Enterococcus faecalis bacteria compared to the control group.