Çilek üretiminde kullanılan bazı gübre ve dozlarının Macrophomina phaseolina'nın koloni gelişimi ve mikrosklerot oluşumu üzerine etkisi
The effects of some fertilizer and doses used in strawberry production on Macrophomina phaseolina colony development and microsclerotia formation
Yazar: BİLGE COŞKUN
Danışman: PROF. DR. AYHAN YILDIZ ; DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA ALİ KAPTAN
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma bazı azotlu, fosforlu ve potasyumlu gübreler ve dozlarının çilek bitkisinde Macrophomina phaseolina neden olduğu kömür çürüklüğü hastalığına olan etkilerini değerlendirmek amacıyla ele alınmıştır. Çalışmada çilek alanlarından izole edilmiş virulensi yüksek M. phaseolina izolatları (AMp2, AMp9, OMp1) kullanılmıştır. Bazı azotlu, fosforlu ve potasyumlu gübrelerin çilek için önerilen dozlarının amonyum sülfat, amonyum nitrat, üre için 10,5 kg/da-21 kg/da-42 kg/da-63 kg/da-84 kg/da, fosforik asidi için 5,5 kg/da-11 kg/da-22 kg/da-33 kg/da-44 kg/da, potasyum sülfat için 16 kg/da-32 kg/da-64 kg/da-96 kg/da-128 kg/da ayrı ayrı ve kombinasyonları PDA besi ortamına ilave edilmiş ve her karakterdeki koloni gelişimi, mikrosklerot sayısı ve mikrosklerot boyutu saptanmıştır. Kullanılan her bir izolat, gübreler ve dozları için ayrı ayrı 5 tekerrürlü olarak deneme kurulmuştur. M.
phaseolina'nın koloni gelişimi açısından izolat gübre arasında olumlu ya da olumsuz bir etkinin olmadığı saptanmıştır. En düşük mikrosklerot sayısı OMp1 izolatında potasyum uygulamasında, K1 ve K2 dozunda saptanmıştır. Potasyum ve fosfor gübrelerinin her 3 izolatta da mikrosklerot sayısı azotlu gübrelere oranla daha düşük bulunmuştur. Mikrosklerot boyutu değerlendirildiğinde potasyum sülfat ve fosforik asit gübrelerinin Omp1 izolatında hem diğer izolatlardan hem de azot uygulamalarından daha büyük olduğu görülmüştür.

Anahtar Sözcükler: Amonyum sülfat, Amonyum nitrat, Üre, Potasyum sülfat, Fosforik Asit, M. phaseolina, Çilek

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the effects of some nitrogenous, phosphorus and potassium fertilizers and their doses on charcoal rot disease caused by Macrophomina phaseolina in strawberry plants. Highly virulent M. phaseolina
isolates (AMp2, AMp9, OMp1) isolated from strawberry fields were used in this study. Some of the recommended doses for nitrogenous, phosphorus and potassium fertilizers ammonium sulfate, ammonium nitrate, urea for 10,5 kg/da-21 kg/da-42 kg/da-63 kg/da-84 kg/da, phosphoric acid for 5,5 kg/da-11 kg/da-22 kg/da-33 kg/da-44 kg/da, potassium sulfate for 16 kg/da-32 kg/da-64 kg/da-96 kg/da-128 kg/da for strawberries were added for each character separately to the PDA medium and M. phaseolina colony growth, microsclerotia count and size were determined. The trials were conducted with 5 replications for each isolate and fertilizer doses. There was no positive or negative effect between isolates and fertilizer for M. phaseolina colony development. The lowest amounts of microsclerotia were found in OMp1 isolate at doses of K1 and K2 in potassium application. The effects of potassium sulphate and phosphoric acid fertilizers on amount of microsclerotia of were lower in all 3 isolates than nitrogenous fertilizers. Microsclerotia size of Omp1 isolate was found to be larger in both potassium sulphate and phosphoric acid fertilizers than other isolates and nitrogen fertilizers.

Key Words: Ammonium sulfate, Ammonium nitrate, Urea, Potassium sulfate, Phosphoric Acid, charcoal rot, Strawberry