Pazarı olmayan ürünler çerçevesinde orman kaynaklarının değerinin belirlenmesi
Economic valuation of forest resources for non-market goods and services
Yazar: GÜVEN KAYA
Danışman: PROF.DR. AHMET TÜRKER
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Ormancılık Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Ekonomik değerlendirme = Economic evaluation ; Orman kaynakları = Forest resources ; Piyasa payı = Market share

Özet:
PAZARI OLMAYAN ÜRÜNLER ÇERÇEVESİNDE ORMAN KAYNAKLARININ DEĞERİNİN BELİRLENMESİ ÖZET Orman kaynaklan gördüğü işlevlerle topluma odun hammaddesi dışında çok sayıda ve her geçen gün çeşitlenen mal ve hizmetler sağlar. Bu odun dışı mal ve hizmetler arasında kamu malı nitelikleri taşıyan rekreasyon hizmetleri, su. kalitesini iyileştirme, karbon tutma, toprak koruma, biyolojik çeşitliliği ve yaban hayatım barındırma, iklim düzenleme gibi çoğu mal ve hizmetin pazarı yoktur. Pazarı olmayan mal ve hizmetler, genel olarak rekabetçi pazarlarda alınıp-satılamayan, mübadele edilemeyen, dolayısıyla belirgin pazar fiyatları olmayan mal ve hizmetler olarak tanımlanmaktadır. Bu mal ve hizmetlerin fiyatlarının olmaması ekonomik değerlerinin olmadığı anlamına gelmemektedir. Son elli yılda özellikle gelişmiş ülkelerde orman kaynaklarının sağladığı pazarı olmayan faydalan ölçebilmek için orman ve çevre ekonomistleri tarafından bazı yöntemler geliştirilmiştir. Bunda en büyük etken, orman kaynaklarının ürettiği pazarı olmayan mal ve hizmetlerin gelecekte daha da kıt olacağı hakkında endişelerin giderek artmasıdır. Pazarı olmayan mal ve hizmetlerin ekonomik değerinin belirlenmesi, sürdürülebilir ve işlevsel orman kaynaklan yönetimine yönelik olarak etkin kaynak tahsisi kararlarının alınmasında kaynak yöneticilerine değerli, karşılaştırılabilir bilgiler sağlayacaktır. Türkiye'de orman kaynaklarının pazarı olmayan faydalarının* ekonomik değerinin ölçümüne yönelik olarak yapılan bilimsel araştırmalar oldukça yetersizdir. Bu tez çalışmasında, Türkiye ormanlarının sürdürülebilir yönetimi için konunun kavramsal ve metodolojik temellerinin araştırılması gerekliliğinden hareketle, orman kaynaklarının ürettiği pazarı olmayan mal ve hizmetlerin iktisadi doğası ve bu mal ve hizmetlerin ekonomik değerinin belirlenmesi için geliştirilen yöntemler incelenmiş ve elde edilen bilgilerin ülke orman kaynaklan yönetiminde hangi sorunları çözebileceği irdelenmiştir. Anahtar Kelimeler: orman kaynaklan, pazarı olmayan mal ve hizmetler, ekonomik değer belirleme, pazar başarısızlıkları, kamu malı ve hizmetleri DC

Abstract:
ECONOMIC VALUATION OF FOREST RESOURCES FOR NON-MARKET GOODS AND SERVICES SUMMARY Forest resources with several functions provide many non-wood goods and services to society. There is no market for many of them being characterized by attributes of public goods, e.g. scenic beauty, recreational services, higher water quality, carbon sequestration, biological diversity and wildlife preservation, soil protection, microclimate regulation, etc. These goods and services are not traded and exchanged in a free market for an explicit price, so called non-market goods or services. No private market price doesn't mean that non-market goods and services have no economic value. In the last five decades, resource economists, especially in the developed countries, have developed several methods for measuring non-market benefits of forests, as there is a concern that the non-market forest goods and services are becoming increasingly scarce. Economic valuation of non-market goods anda services provides comparable information as a valuable tool for making efficient resource allocation decisions towards sustainable and multiple-use management of forest resources. In Turkey, there isn't enough scientific research on this important resource management matter. Moving from the necessity of searching the detailed conceptual and methodological basis on this monetary valuation matter for sustainable and functional management of Turkish forests, economic nature and valuation methods of non-market forest goods has been searched and which problems about forest resources management could be solved by leading enough information about economic value of non-market benefits has been also determined in this thesis study. KeyWords: forest resources, non-market goods and services, economic valuation, market failures, public goods and services X