Kalkınma paradigmasına eleştirel bir bakış
A critical approach to development paradigm
Yazar: GÖNÜL TURGUT
Danışman: PROF. DR. AHMET ALPAY DİKMEN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Yönetim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Ekonomik kalkınma = Economic development ; Kalkınma = Development ; Kalkınma politikaları = Development policies ; Sürdürülebilir kalkınma = Sustainable development

Özet:
Kalkınma paradigması, II. Dünya Savaşı'ndan sonra iktisadi alanda önemli bir yer edinmiş, azgelişmiş ülkeler için önemli bir hedef olmuştur. ABD azgelişmiş ülkeleri Sovyetler Birliği'nin nüfuzundan uzak tutma isteği sonucunda bu kalkınma çabalarında taraf olmuştur. ABD'nin taraf olması ile birlikte azgelişmiş ülkelerin kamu yönetimi aygıtları da önemli bir dönüşüm geçirmiştir. Bunun aracı da kalkınma yönetimi ve karşılaştırmalı kamu yönetimi yazını ve karşılaştırmalı kamu yönetimi incelemeleri dâhilinde azgelişmiş ülkelere gönderilen araştırmacılar ve heyetler olmuştur. Ana akım kalkınma iktisadı da ABD çıkarları doğrultusunda bir söylem geliştirmiştir.Kalkınma paradigması, günümüze kadar çeşitli biçimler almıştır. Başlangıçta iktisadi büyümeye verilen önem yerini kalkınma iktisadi yazını aracılığıyla kalkınma ile ilgili farklı temalara bırakmış, sermaye birikimi, sanayileşme gibi konular incelenmiştir. Zaman içinde kalkınmanın farklı boyutları ön plana çıkmış insani kalkınma, sürdürülebilir kalkınma gibi amaçlar belirlenmiştir. Kalkınma stratejileri de iktisadi ve siyasi konjonktürdeki değişime bağlı olarak farklı biçimler almıştır. Bir dönem ithal ikameci kalkınma stratejisi uygulanmış,1970'li yılların başından itibaren ise neoliberal yeniden yapılanma ile birlikte küreselleşme ve yapısal uyum dolayımında ihracata dayalı sanayileşme modeli uygulanmaya başlanmıştır. Ancak günümüzde kalkınma açısından gelinen noktada, kalkınma hedefine ulaşan az sayıda ülke bulunmaktadır. Dünya ekonomisinin bütünleşme düzeyinde kalkınma sıfır toplamlı bir oyuna dönüşmektedir. Kalkınma paradigmasının evrensellik iddialarının gerçekleşmesi mümkün değildir.

Abstract:
Development paradigm come into question in the field of economics after the World War II and became an important goal for the underdeveloped countries. During the development endeavor of the underdeveloped countries USA was a side as a result of the will of keeping away these countries from the influence of the Soviet Union. Due to the US involvement in development debate, public administration apparatus of the underdeveloped countries has undergone a transformation.The importance paid to economic growth in the beginning of the period has changed and different themes have risen through development economics literature such as the capital formation and industrialisation in the underdeveloped countries. The strategies of development have been formed differently due to the conjonctural change in the policies and economies. During the 50s, 60s, and even 70s the underdeveloped countries have implemented import substitution strategy of development. But since the second half of the 1970s, through the neoliberal restructuring by the mediation of the globalisation and structural adjustment export oriented development put into practice. In 1990s different dimensions of the development have come into prominence. New concepts such as human development and sustainable development have been coined. However there are few countries which hit the goal of development since the World War II. Under the actual level of integration of the world economy the development become a zero-sum play, not a win-win play. It has been revealed that the alleged universality of the development paradigme is not valid. To reach a certain level of development universally within the capitalist world economic order doesn?t seem possible.