Organik olarak yetiştirilen bazı arıotu (Phacelia tanacetifolia      Benth.) çeşitlerinin yem ve tohum verimi üzerindeki farklı fotoperiyotların  etkilerinin belirlenmesi
Determination of the effects of different photoperiod on forage and seed yield of some organically grown phaselia (Phacelia tanacetifolia Benth.) cultivars
Yazar: NESİM YILDIZ
Danışman: PROF. DR. CAFER SIRRI SEVİMAY
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Ekim zamanı = Sowing date ; Fotoperiyot = Photoperiod ; Ham protein = Crude protein ; Organik tarım = Organic farming ; Çiçeklenme = Flowering

Özet:
Bu araştırmada organik olarak yetiştirilen bazı arıotu çeşitlerinin yem ve tohum verimi üzerindeki farklı fotoperiyotların etkisi araştırılmıştır. Araştırma 2020 yılında Ankara koşullarında organik üretim yapılan arazide yapılmıştır. 
Araştırmada Balo, Enton ve Sağlamtimur arıotu çeşitleri, sırasıyla 14 Mart, 31 Mart,16 Nisan ve 30 Nisan olmak üzere 4 farklı dönemde ekilmiştir. Araştırma sonucunda ilk çıkış süresi 11.00-14.00 gün, ilk çiçeklenmeye kadar geçen süre (vejetatif süre) 53.00-66.00 gün, çiçeklik dönemde kalma süresi (generatif süre) 21.00-43.00 gün, yeşil ot verimi 1106.66-2443.33 kg/da, kuru ot verimi 266.66-610.67 kg/da, tohum verimi 0.00-106.33 kg/da, 1000 tane ağırlığı 0.00-2.36 g, bitki boyu 31.60-50.70 cm, ham protein oranı % 10.64-11.50, ham protein verimi 29.96-65.04 kg/da ve ham kül oranı % 9.04-11.50 olarak tespit edilmiştir.
Çalışma sonucunda elde edilen veriler; ekim zamanı geciktikçe bitkinin hem vejetatif süresini hem de generatif süresinin kısaldığını ortaya koymuştur.  Bu sürelerin kısalması bitkinin yeşil ot verimi, kuru ot verimi, bitki boyu, tohum verimi ve ham protein veriminin azalmasını doğrudan etkilemiştir. Ancak fotoperiyot süresinin uzaması arıotu tohumlarının ilk çıkış süresi, 1000 tane ağırlığı, ham protein oranı ve ham kül oranı üzerinde tek başına etkili olmadığı, diğer iklim faktörleri ile birleştiğinde etkili olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, the effect of different photoperiods on the forage and seed yield of some organically grown phacelia cultivars was investigated. The research was carried out in the field of organic production under Ankara conditions in 2020.
In the research, Balo, Enton and Sağlamtimur phacelia varieties were planted in 4 different periods on March 14, March 31, April 16 and April 30. As a result of research, first emergence time 11.00-14.00 day, the number of days until the first flowering (vegetative period) 53.00-66.00 day, the number of days remaining in the flower period (generative period) 21.00-43.00 day, fresh biomass yield 1106.66-2443.33 kg/da, hay yield 266.66-610.67 kg/da, seed yield 0.00-106.33 kg/da, 1000 grain weight 0.00-2.36 g, plant height 31.60-50.70 cm, crude protein % 10.64-11.50, crude protein yield 29.96-65.04 kg/da and crude ash % 9.04-11.50 were determined. 
The analysis of data revealed that both vegetative period and generative period of the plants decreased with each delay in the dates of sowing. It was determined that the shortening of these periods had a direct effect on the reduction of fresh biomass yield, hay yield, plant height seed yield and crude protein yield of the plant. However, it was determined that the prolonged photoperiod period had no impact on first emergence time, thousand seeds weight, crude nitrogen, crude ash and crude protein ratios of the phacelia seeds singly but were effective when combined with other climatic factors.