Otoimmun tiroid hastalığı olan olgularda arka segment yapılarının optik koherens tomografi ile analizi
Analysis of posterior segment structures with optical koherens tomography in cases with autoimmune thyroid disease
Yazar: HÜLYA HANLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. AHMET ÖZKAĞNICI
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Meram Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases

Özet:
ÖZET
AMAÇ: Tiroid disfonksiyonu olan, klinik olarak oftalmopatisi olan veya olmayan hastaların rutin göz muayenesi ardından, optik koherens tomografi (OKT) ile arka segment yapılarının analizi ile kontrol grubunun karşılaştırılması amaçlanmaktadır. Peripapiller retina sinir lifi kalınlığındaki (RSLK) incelmenin, erken dönemde distiroid optik nöropatinin (DON) bulgusu olabileceği düşünülerek henüz oftalmopati gelişmemiş otoimmün tiroid hastaları (OTH) çalışmaya dahil edildi. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya, Nisan 2015-Ekim 2016 arasında Meram Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları polikliniğine, üniversitemiz Endokrinoloji bölümü tarafından otoimmun tiroid hastalığı tanısı konmuş 35 oftalmopatisi olmayan otoimmun tiroid hastası (OTH), 9 TİO hastası ve 35 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Sağ gözler çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya alınan tüm olguların en iyi düzeltilmiş görme kekinliği, renkli görme, biyomikroskopik ön segment muayenesi, göz içi basıncı (GİB), fundus muayenesini içeren detaylı oftalmoskopik muayenesi yapıldı. Hertel ekzoftalmometre ile proptozis derecesi belirlendi. OKT ile peripapiller retina sinir lifi kalınlığı (RSLK) analizi yapıldı. Tüm değerler otoimmün tiroid hastalığı (OTH), tiroid ilişkili oftalmopati (TİO) ve kontrol grubu arasında karşılaştırıldı.
BULGULAR: OTH grubunun 30'u kadın, 5'i erkek, TİO grubunun 7'si kadın, 2'si erkek, kontrol grubunun 25'i kadın, 10'u erkekti. Üç grup arasında yaş, cinsiyet, aksiyel uzunluk, görme keskinliği, sferik ekivalan (SE) değeri ve GİB açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Proptozisi değerlendirmek için yapılan Hertel ekzoftalmometre ölçümleri TİO grubunda ortalama 19.22±1.71 mm, kontrol ve OTH grubunda sırasıyla ortalama 15.14±1.64 mm ve 15.74±1.72 mm idi. TİO grubu ile diğer gruplardaki Hertel ölçümleri arasındaki fark istatistiksel olarak yüksek oranda anlamlıydı (p<0.001). OTH grubunun inferior, süperior, nasal, temporal kadranların ortalama peripapiller RSLK sırasıyla 132.76±15.02 μ, 126.89±16.83 μ, 77.09±12.09 μ, 75.23±10.0 μ, TİO grubunun 118.56±20.59 μ, 121.78±33.81 μ, 78.44±16.44 μ, 73.00±17.83 μ, kontrol grubunun ise 134.84±17.12 μ, 125.03±16.99 μ, 76.46±11.99 μ, 77.49±10.37 μ ölçüldü. TİO grubunun inferior peripapiller RSLK ortalamaları diğer iki grup ile karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı incelmişdi (p<0.05). Kontol hastalarında Hertel ekzoftalmometre ölçümleri ile peripapiller RSLK pearson korelasyon analiziyle karşılaştırıldığında temporal peripapiller RSLK ile Hertel ölçümleri arasında negatif anlamlı korelasyon bulundu
ii
(p=0.019, r= -0.395). TİO'nin NOSPECS skorlaması ve Hertel ekzoftalmometre ölçümleri arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı (p=0.002 r=0.874). SONUÇ: TİO olan hastalarda Hertel ekzoftalmometre ölçümlerinde artış saptanırken, inferior peripapiller RSLK değerlerinde azalma görülmektedir. Kontrol hastalarının temporal RSLK ile hertel ölçümleri arasında negatif anlamlı korelasyon bulunmuştur. TİO hastalarının NOSPECS skorlaması ve hertel ekzoftalmometre ölçümleri arasında anlamlı pozitif korelasyon saptandı. Anahtar Kelimeler: Tiroid ilişkili oftalmopati, otoimmun tiroid hastalığı, retina sinir lifi kalınlığı, optik koherens tomografi, Hertel ekzoftalmometre.

Abstract:
ABSTRACT
PURPOSE: To compare the results of optical coherence tomography (OCT) with posterior segment analysis following routine eye examinations with the control group of patients with or without clinical ophthalmopathy with thyroid dysfunction. Concluding that the peripapillary retinal nerve fiber layer (RNFL) may be an early finding of dysthroid optic neuropathy (DON), autoimmune thyroid patients that have not yet developed ophthalmopathy have been included in the study. MATERIALS and METHODS: Between April 2015 and October 2016, 35 non-ophthalmologic autoimmune thyroid patients and 9 TIO patients who were referred to the Meram Medical School Ophthalmology Outpatient Clinic diagnosed with autoimmune thyroid disease by the Department of Endocrinology and 35 healthy volunteers were included in the study. Right eyes were included in the study. Detailed ophthalmoscopic examination including best corrected visual acuity, color vision, biomicroscopic anterior segment examination, intraocular pressure (IOP), and fundus examination were performed in all cases. The proptosis grade was determined using the Hertel exophthalmometer. Peripapillary retinal nerve fiber thickness analysis was performed with OCT. All values were compared between autoimmune thyroid disease (ATD), Thyroid associated ophthalmopathy (TIO) and control group.
RESULTS: There were 30 females and 5 males in ATD group, 7 females and 2 males in TAO group and 25 females and 10 males in the control group. No statistically significant difference was found between the three groups in age, sex, axial length, visual acuity, spherical equivalent (SE) value, and IOP (p>0.05). Hertel exophthalmometer measurements for evaluating the proptosis were 19.22±1.71 mm in the TAO group and 15.14±1.64 mm and 15.74±1.72 mm respectively in the control and in the ATD group. The difference in Hertel measurements between the TAD group and the other groups was statistically significant (p<0.001). The mean peripapillary RNFL thickness of the inferior, superior, nasal and temporal quadrants of the OTH group were 132.76±15.02 μ, 126.89±16.83 μ, 77.09±12.09 μ, 75.23±10.01 μ, of the TAO group 118.56±20.59 μ, 121.78±33.81 μ, 78.44±16.44 μ, 73.00±17.83 μ, and of the control group 134.84±17.127 μ, 125.03±16.99 μ, 76.46±11.99 μ, 77.49±10.37 μ, respectively. The inferior peripapillary RNFL averages of the TIO group were statistically significant when compared to the other two groups (p<0.05). There was a significant negative correlation between temporal iv
peripapillary RNFL and Hertel measurements in control patients with Pearson correlation analysis (p=0.019, r =-0.395). There was a significant positive correlation between the NOSPECS scoring and Hertel exophthalmometer measurements in the TIO group with Pearson correlation analysis (p = 0.002, r = 0.874). CONCLUSION: In patients with TAO, an increase in the Hertel exophthalmometer measurements was observed, whereas a decrease in inferior peripapillary RNFL values were detected. In the control group, there was a significant negative correlation between temporal RNFL and Hertel exophthalmometer measurements. There was a significant positive correlation between NOSPECS score and Hertel exophthalmometer measurements of TAO patients.
KEY WORDS: Thyroid-associated ophthalmopathy, autoimmune thyroid disease, retinal nerve fiber thickness, optical coherence tomography, Hertel exophthalmometer.