Türk vergi hukukunda defter ve belgeleri muhafaza ve ibraz yükümlülüğü
Obligation to preserve and submit the books and documents under Turkish tax law
Yazar: EMİNE SEMRA KAVAK
Danışman: PROF. DR. GÖKHAN KÜRŞAT YERLİKAYA
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Türk vergi sisteminde beyana dayalı tarhiyatın esas olması nedeniyle Türk vergi hukukunda önemli bir işlevi olan defter ve belgeleri muhafaza ve ibraz yükümlülüğünün kapsamının belirlenmesi önem arz etmektedir. Devletin vergilendirme yetkisini anayasal ilkelere uygun kullanması ve bu yetkinin uzantısı olan denetim yetkisini kullanabilmesi bakımından defter ve belgeler büyük bir rol oynamaktadır. Aynı zamanda vergilendirmeye ilişkin iş ve işlemlerin ispatında önemli yer taşıyan defter ve belgeler, vergi incelemesi kapsamında vergi inceleme elemanlarına, yeminli mali müşavirlere, bağımsız denetim kapsamında bağımsız denetçilere ve mahkemelere ibraz edilebilmektedir. Bu ibraz yöntemleri kapsamında özellikli durumlar yer almakta ve uygulamada problemler meydana gelmektedir. Her yükümlülükte olduğu gibi muhafaza ve ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmemesi halinde çeşitli yaptırımlar ve sonuçlar öngörülmüştür. Verginin tarhı, vergi kabahatleri ve suçları bakımından ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmemesinin çeşitli sonuçları olduğu gibi vergi hukukunda önemli bir sorun olan susma hakkı da ibraz yükümlülüğünün yerine getirilmemesi kapsamında ele alınması gereken bir sorunsaldır. Bu çalışma kapsamında bahsedilen tüm bu meselelere ve  özellikli durumlara değinilerek mahkeme kararları ve öğretideki görüşler doğrultusunda problemlere çözüm önerileri sunulmaktır.
Anahtar Kelimeler: Defter ve belgeler, Muhafaza ve ibraz yükümlülüğü, Defter tutma, Gizleme suçu, Susma hakkı

Abstract:
Given that the Turkish tax system is based on declaration-based assessment, it is important to determine the scope of the obligation to preserve and submit books and documents, which have an important function in Turkish tax law. Books and documents play an important role in the use of the state's taxation authority in accordance with constitutional principles and the ability to use the audit authority, which is an extension of this authority. At the same time, books and documents that have an important place in the proof of taxation-related works and transactions can be submitted for tax inspection and  independent audit, to certified public accountants and to courts. Each submission method has its own characteristics and problems in practice. 
As with every obligation, various sanctions and consequences are envisaged in case of non-fulfillment of the obligation to preserve and submit. In the last section, the consequences of not fulfilling the obligation to present in terms of tax assessment, tax misdemeanors and crimes and non-fulfillment of the obligation to present in the context of the right to remain silent, which is an important problem in tax law, will be discussed. Within the scope of this study, special cases are mentioned and solutions are presented to the problems in line with the court decisions and the views in the doctrine.
Keywords: Books and documents, Obligation to preserve and submit, Bookkeeping, Offence of concealing, Right to silence