Fen bilimleri dersinde uygulanan kaynaştırma eğitiminin fen bilimleri öğretmenleri ve öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi
Evaluation of the mainstreaming education applied science course according to science teachers and student opinions
Yazar: KEVSER KÖSE
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEYİT AHMET KIRAY
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bireyselleştirilmiş öğretim yöntemi = Individual teaching method ; Eğitim yöntemleri = Education methods ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Kaynaştırma eğitimi = Inclusive education ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Özel eğitime muhtaç çocuklar = Handicapped children who need special education ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Fen Öğretmenlerinin, kaynaştırma eğitimi verilen sınıflarda Fen Öğretimi yaparken hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan kaynaştırma öğrencilerinin ve normal zekâ seviyesine sahip öğrencilerin görüşlerini ortaya çıkarmaktır. Zihinsel yetersizliği olan kaynaştırma öğrencileri ile normal zekâya sahip öğrencilerin aynı sınıfta Fen Eğitimi alırken yaşadığı olumlu ve olumsuz durumları anlatmaktadır. Ayrıca aynı sınıfta Fen Öğretimi yaparken hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan kaynaştırma öğrencileri, normal zekâya sahip öğrencilerin ve öğretmenlerin görüş ve önerilerinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır.
          Araştırmanın çalışma grubunu, 2015-2016 öğretim yılında İstanbul ilinde sekiz Fen öğretmeni, hafif zihinsel yetersizliği olan dört kaynaştırma öğrencisi ve normal zekâya sahip dört öğrencisi oluşturmaktadır. Katılımcı öğrenciler ortaokul düzeyinde ve kaynaştırma eğitiminin yapıldığı sınıflarda öğrenim görmektedir. Katılımcı öğretmenler de ortaokul düzeyinde ve kaynaştırma eğitimin yapıldığı sınıflarda öğretim yapmaktadır. Nitel veri toplama tekniği ile ele alınan bu araştırmada yarı yapılandırılmış görüşme ve yarı yapılandırılmış gözlem tekniği kullanılmıştır. Case study (vaka çalışması) araştırma deseni olarak kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen görüşme ve gözlem formlarına uzman görüşleri doğrultusunda son hali verilmiştir (Ek 1, Ek 2, Ek 3, Ek 4).
          Bu çalışmada Fen Bilimleri öğretmenleri, zihinsel yetersizliği olan kaynaştırma öğrencileri ve normal zekâya seviyesinde olan öğrencilerden alınan görüşlerin temel noktaları açısından benzer görüşlere sahiptirler. Bu araştırmada, Fen Bilimleri öğretmenleri hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğrencilere kaynaştırma öğrencilerine nasıl öğretim yapması gerektiğini bilmemektedir. Bu yüzden bu tip öğrencilerin hep arka planda kaldığını belirtmişlerdir. Öğretmenler zihinsel yetersizliği olan öğrencilere normal zekâya sahip öğrencilere hazırlanan sınavlardan farklı bir sınav hazırlanması gerektiğini bilmektedirler. Hazırlanması gereken bu farklı sınavın Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı (BEP) doğrultusunda olması gerektiğini bilmektedirler. Buna ek olarak zihinsel yetersizliği olan kaynaştırma öğrencilerinin sınıfta kalmaması gerektiğini bilmektedirler. Öğretmenler bu durumların dışında herhangi bir bilgiye sahip değildirler. Öğretmenler, bu tip öğrencilerin normal zekâya sahip öğrencilerden farklı bir sınıfta bulunmasını belirtmişlerdir. Bu durumun zihinsel yetersizliği olan öğrencilere öğretimleri açısından daha faydalı olacağını düşünmektedirler. Öğretmenler kaynaştırma uygulamasının zihinsel yetersizliği olan öğrencilere sosyalleşmeleri açısından faydalı olacağını düşünmektedirler. Öğretmenler, zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin daha başarılı olabilmesi için sunuş yoluyla eğitimden ziyade çağdaş yöntem ve tekniklerle ders işlenmesi gerektiğini dile getirmişlerdir. 
Anahtar kelimeler: Fen Öğretimi, hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan kaynaştırma öğrencisi, Fen Bilimleri öğretmeni, Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı (BEP), normal zekâ seviyesindeki öğrenci.

Abstract:
The aim of this research is to reveal the perspectives of the students with average intelligence level and inclusive students with intellectual disability at the classes during science lessons. This research explains the positive effects of taking these lessons together for students with intellectual disability on one hand and on the other hand it also explains the problems of the students with average intelligence in these lessons. In addition to these, this research also tries to present the opinions, suggestions and the problems of science teachers who teach science in these kind of mixed classes along with the positive sides of this situation. Besides, it expresses the expectations of students with intellectual disability from their science teachers.
          The participants of this research's study group consists of 4 students with average intelligence and 4 inclusive students with intellectual disability in the level of secondary school, 8 science teachers who teach in the level of secondary school in İstanbul in 2015-2016 academic year. In this research, which is handled with the tecnique of qualitative data, semi-structured interview, semi-structured observation and the technique of case study are used. The interview and the observation forms, which are improved as a data collection tool, are put the final forms in the direction of the expert opinions (Attachment 1,2,3,4). In the interviews, voice record is done with the allowance of teachers and students. The reason of the voice recording is to minimise the data loss during the analyse of research.
          In this research, science teachers have similar point of views in terms of the essential points of views of students with intellectual disability and the students with average intelligence level. With the help of this research, it occurs that science teachers do not know how to teach science in the classes of inclusive students with intellectual disability. So, they declare that these inclusive students remain in the background during the lessons. Teachers have not got any information except the necessity of preparing exams, which are different from the ones prepared for the students with average intelligence, for inclusive students with intellectual disability in the direction of 'individualized education program' and these kind of students should not fail the class. Teachers think that it will be more beneficial if these inclusive students are trained in seperate classes from the students with average intelligence. Teachers think that this inclusive education will also be beneficial to inclusive students with intellectual disability in terms of socialising students with average mental intelligence. Teachers and the students with average intelligence express their opinion about teaching lesson with the help of experiments, models, slides in the laboratory environment instead of expository teaching approach for inclusive students to be more successful.

Key Words: Science Education, student with intellectual disability, Science teacher, Individualized Education Program (IEP), student with average intelligence.