Nörodejeneratif modelde HT-22 hücrelerinin hücresel senesens belirteçlerinin incelenmesi, in vitro çalışma
Investigation of cellular senescence markers of HT-22 cells in  neurodegenerative model, in vitro study
Yazar: SENA YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET EMİN ÖNGER
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
Nörodejeneratif hastalıklar, motor ve bilişsel bozulmanın ana nedeni olan, en 
zorlu hastalıklar arasındadır. Bu hastalıkların gelişimi ile ilgili çeşitli faktörler 
tanımlanmıştır. Yaşlanma ise ilerleyici fiziksel ve bilişsel bozukluklar olarak 
tanımlanan ve morbidite ve mortalite ile karakterize edilen bir olgudur. Bu in vitro 
çalışmada yaşlanma sırasında nörodejenerasyonu etkileyen potansiyel mekanizmaları 
araştırmayı ve yaşlanma ile nörodejenerasyon arasında bir bağlantı olup olmadığını 
ortaya koymayı amaçladık. Hipokampal HT-22 hücre hattı kullanılarak, standart 
hücreler (K), standart nörodejeneratif hücreler (N), yaşlı hücreler (KY) ve yaşlı 
nörodejeneratif hücreler (NY) olmak üzere dört çalışma grubu oluşturuldu. Toksik 
glutamat (Glu) dozu (IC50) MTT kullanılarak standart hücreler için ve yaşlı hücreler 
için sırasıyla 2,631 mM, 1,275 mM olarak belirlendi. Toksik Glu dozları kullanılarak 
nörodejeneratif model oluşturulmasının ardından PCR analizleri gerçekleştirildi. 
Standart nörodejeneratif hücrelerde mTel ekspresyonu artarken, yaşlı nörodejeneratif 
hücrelerde istatistiksel yönden anlamlı bir fark bulunmadı. p16, p21 ve p53 ekspresyon 
düzeyleri açısından gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı. 
Sonuç olarak Glu toksisitesine bağlı nörodejenerasyon, özellikle hücre döngüsünü ve 
hücre canlılığını etkileyerek bazı yaşlanma süreçlerini aktive ederken, standart 
hücreler aktif koruyucu ve rejeneratif potansiyelleri ile bu yaşlanma süreçlerini 
azaltmıştır. Buna karşılık, yaşlı hücrelerde yaşlanmaya bağlı fizyolojik süreçler ve 
nörodejenerasyon, muhtemelen hücrelerin yetersiz koruyucu ve yenileyici tepki 
mekanizmaları nedeniyle herhangi bir değişikliğe uğramamıştır. 
Anahtar Sözcükler: Yaşlanma, Nörodejeneratif hastalıklar, HT-22, MTT, mTel, 
p16, p21, p53

Abstract:
Neurodegenerative diseases are among the most challenging diseases, with the 
main cause of motor and cognitive deterioration. Several factors have been identified 
regarding the development of these diseases. Aging is also introduced as progressive 
physical and cognitive impairments and is characterized by morbidity and mortality. 
In this study, we aimed to investigate the potential affecting mechanisms of 
neurodegeneration during aging and to manifest whether there is any connection 
between aging and neurodegeneration in vitro. Hippocampal HT-22 cell line is used 
to form four study groups standard cells (K), Neurodegeneration of standard cells (N), 
Aged cells (KY), and Neurodegeneration of aged cells (NY). Toxic glutamate (Glu) 
dose (IC50) is determined using MTT as 2.631 mM for standard cells and 1.275 mM 
for aged cells, respectively. Following neurodegenerative model formation using toxic 
Glu doses, PCR analyses are performed. mTel expression is increased in standard 
neurodegenerative cells, while there is no statistical difference in aged 
neurodegenerative cells. There are no statistical differences between the groups 
regarding the expression levels of p16, p21, and p53. In conclusion, neurodegeneration 
due to Glu toxicity activated some aging pathways, especially affecting the cell cycle 
and cell viability, but standard cells reduced these aging processes with their active 
protective and regenerative potential. In contrast, aging-related physiological 
processes and neurodegeneration in aged cells have not undergone any changes, 
probably due to the cells' inadequate protective and regenerative response 
mechanisms. 
Keywords: Aging, Neurodegenerative diseases, HT-22, MTT, mTel, p16, p21, p53