Zenginleştirilmiş 5E öğretim modeline dayalı rehber materyallerin kavramsal değişim üzerine etkileri: ?Isının yayılması ve genleşme?
Effects of guide materials based on diversified 5E teaching model on conceptual cahange ?heat diffusion and expansion?
Yazar: ŞERİF ALİ DEĞİRMENÇAY
Danışman: PROF. DR. SALİH ÇEPNİ
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Atomlar = Atoms ; Canlandırma = Animation ; Deneyler = Experiments ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Genleşme = Expansion ; Isı iletimi = Heat conduction ; Kavram kalıcılığı = Concept permanence ; Kavram öğrenme = Concept learning ; Kavram öğretimi = Concept teaching ; Moleküller = Molecules

Özet:
Bu çalışma, Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği ABD.'da okutulan Fizik dersi programında yer alan ?Isının Yayılması ve Etkileri? konusuna yönelik yapılmıştır. Çalışmada, makroskobik ve mikroskobik düzeyde öğretim gerçekleştirmek için, 5E öğretim modeline dayalı rehber materyaller geliştirmek ve bu materyallerin öğrencilerin kavramsal değişime ve kalıcılığa olan etkilerini tespit etmek amaçlanmıştır. Çalışma, basit deneysel yöntem kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Asıl uygulama öncesi, literatürden yararlanılarak konuya yönelik kavram yanılgıları tespit edilmiş ve YÖK'ün Eğitim Fakülteleri Fizik Programı içeriğinden yola çıkılarak öğrenci kazanımları belirlenmiştir. Kavram yanılgılarının giderilmesine yönelik geliştirilecek rehber materyaller ve ölçme araçları için öğretim üyeleri ile yarı yapılandırılmış mülakatlar yapılmıştır. Mülakat sonuçlarına göre; ?öğretmen ve öğrencilere yönelik rehber materyaller? ve kavramsal değişimi tespit etmede kullanılacak ?kavram başarı testi? geliştirilmiştir. Geliştirilen rehber materyaller, makroskobik ve mikroskobik düzeyde öğretim gerçekleştirmek için, deney yöntemi, animasyon ve drama etkinliklerinin bir arada kullanılabildiği yapılandırmacı öğrenme kuramının 5E öğretim modeli dikkate alınarak geliştirilmiştir. Kavram başarı testi 3 aşamalı test maddelerini içerecek şekilde geliştirilmiş ve testin cronbach ?- güvenirlik katsayısı 0,82 olarak bulunmuştur. Pilot uygulamalar yapıldıktan sonra, rehber materyaller, Giresun Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği 2/A şubesinde öğrenim gören toplam 30 öğrenci üzerinde uygulanmıştır. Geliştirilen testler; ön, son ve gecikmiş test olarak örnekleme uygulanmıştır. Ayrıca, kavramsal değişimi daha derinlemesine irdelemek amacıyla, altı öğrenci ile ön ve son mülakat çalışmaları yürütülmüştür. Çalışmada elde edilen bulgular sonunda, geliştirilen rehber materyallerin, kavram yanılgılarını yüksek oranda giderdiği ve öğrenilen bilgilerin kalıcı olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. Çalışmadan elde edilen sonuçlara bağlı olarak araştırmacılara ve eğitimcilere, rehber materyallerin ve üç aşamalı testlerin kullanılmasına yönelik önerilerde bulunulmuştur.Anahtar Kelimeler: Rehber Materyal, 5E Öğretim Modeli, Drama Etkinliği, Animasyon, Isının Yayılması, Isının Etkileri.

Abstract:
This study is conducted toward the topic of `dissipation of heat and its effects? of the Physics course that is taught at the department of Classroom Teacher Education at Faculty of Education. The study aims at the development of guidance materials based on 5E teaching model to realize learning at microscobic and macroscobic level and to identify the effects of these materials on students? conceptual change and retention. The study utilizes a simple experimental method. Both misconceptions regarding the topic through a review of the literature and student attainments based on YÖK?s Physics course content for Faculty of Education have been identified before the main study. Semi-structured interviews have been conducted toward developing measurement tools and guidance materials for overcoming misconceptions. `Concept Success Test? for identifying the conceptual change and `guidance materials for students and teachers? have been developed in accordance with interview findings. The guidance materials are developed by taking into consideration the constructivist theory?s 5E teaching model that uses experimental method, animation and drama activities together in order to realize teaching at the microscobic and macroscobic levels. Concept success test has been developed to involve 3 stage test items and the Cronbach?s alpha reliability of the test is found 0,82. After pilot studies, guidance materials have been administered to 30 prospective classroom teachers (2/A division students) at Giresun University?s Faculty of Education. The tests that were developed have been administered to sample students as pre-, post- and late tests. Further, pre- and post-interviews have been conducted with 6 students in order to analyze the conceptual change more deeply. The findings of the study revealed that the guidance materials that were developed in the study overcame misconceptions at a high rate and that the knowledge learned was retentive. Based on the findings of the study, some recommendations have been made to researchers and educators in using the guidance materials and the 3-stage tests.Key Words: Guide Material, 5E Teaching Model, Drama Activity, Animation, Heat Diffusion, Heat Expansion.