Ülseratif kolit hastalığında prognostik nütrisyonel indeks ve nütrisyonel durum kontrol skoru ile klinik ve endoskopik hastalık aktiviteleri arasındaki ilişki
Relationship between prognostic nutritional index and controlling nutritional status score with clinical and endoscopic disease activities in ulcerative colitis
Yazar: ÖZGÜR YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ÖMÜR TABAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma  Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Giriş ve Amaç: Ülseratif kolit (ÜK) hastalığında, hastalık aktivitesinin belirlenmesi uygun tedavi seçimi ve klinik takip açısından önem taşımaktadır. Mevcut klinik pratikte hastalık aktivitesinin değerlendirilmesinde kolonoskopik inceleme altın standart olmakla birlikte işlemin invazif ve maliyetli oluşu, hasta açısından konforlu olmaması ve işlem sırasında gelişebilecek olası komplikasyonlar klinisyenleri ÜK hastalarının klinik takibinde kullanılabilecek pratik, ekonomik ve tekrar edilebilen yeni biyobelirteçler aramaya yöneltmiştir. Çalışmamızda ülseratif kolit hastalığında, nütrisyonel belirteçler olan prognostik nütrisyonel indeks (PNI) ve nütrisyonel durum kontrol skorları (CONUT) ile hastalığın klinik ve endoskopik aktiviteleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya hastanemiz İç Hastalıkları Kliniği ve Gastroenteroloji Polikliniği'nde 2017-2022 yılları arasında ülseratif kolit tanısı ile takip edilen 196 hasta dahil edildi. Hastaların demografik verileri, laboratuvar parametreleri ve endoskopi raporları retrospektif olarak incelendi. Hastalar klinik aktivite açısından remisyon-hafif hastalık ve orta-şiddetli hastalık, endoskopik açıdan ise endoskopik remisyon ve aktif hastalık olarak 2 gruba ayrıldı. Hastaneye başvurularındaki tetkik sonuçlarından yararlanılarak hesaplanan PNI ve CONUT skorları ile endoskopi raporlarında belirtilen Mayo skoru ve Rachmilewitz endoskopik aktivite indeksi skorları arasındaki ilişki araştırıldı.
Bulgular: Olguların 78'i (%39,8) kadın ve 118'i (%60,2) erkek olup, yaş ortalaması 40,28±13,74 saptandı. Klinik aktiviteye göre olguların 90'ında (%45,9) remisyon-hafif şiddette hastalık, 106'sında (%54,1) ise orta-ağır şiddette hastalık görüldü. Endoskopik aktiviteye göre ise olguların 66'sında (%33,7) endoskopik remisyon, 130'unda (%66,3) aktif hastalık görüldü. Orta-ağır şiddetli klinik aktivite ve endoskopik açıdan aktif hasta gruplarında PNI skoru diğer gruplara kıyasla istatistiksel açıdan anlamlı derecede düşük, CONUT skoru ise istatistiksel açıdan anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0.001; p<0.001). Mayo ve Rachmilewitz skorları ile PNI arasında istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde negatif korelasyon, CONUT skoru ile ise istatistiksel açıdan anlamlı düzeyde pozitif korelasyon saptandı (p<0.001; p<0.001)
Sonuç: PNI ve CONUT skorları kullanılarak ülseratif kolit tanılı hastalarda klinik ve endoskopik hastalık aktiviteleri öngörülebilir.
Anahtar Kelimeler: ülseratif kolit, prognostik nütrisyonel indeks, nütrisyonel durum kontrol skoru, Mayo skoru, Rachmilewitz endeksi

Abstract:
Introduction and Aim: Determination of disease activity is important for appropriate treatment selection and clinical follow-up in ulcerative colitis (UC). Colonoscopic examination is the gold standard in the evaluation of disease activity in current clinical practice. However, colonoscopic procedures are invasive, expensive and not comfortable for the patients, also possible complications that may develop during the procedure have led clinicians to seek practical, economical and reproducible new biomarkers that can be used in the clinical follow-up of UC patients. In our study, it was aimed to analyse the relationship between the nutritional markers as prognostic nutritional index (PNI) and nutritional status control scores (CONUT) with clinical and endoscopic activities of the disease in ulcerative colitis disease.
Materials and Methods: The study included 196 patients who were followed up with the diagnosis of ulcerative colitis in the Internal Medicine Clinic and Gastroenterology Outpatient Clinic of our hospital between 2017 and 2022. Demographic data, laboratory parameters and endoscopy reports of the patients were reviewed retrospectively. Patients were divided into two groups as remission-mild disease and moderate-severe disease in terms of clinical activity, and endoscopic remission and active disease in terms of endoscopic activity. The relationship between the PNI and CONUT scores that calculated from the results of the examinations at the hospital admissions with the Mayo score and Rachmilewitz endoscopic activity index scores stated in the endoscopy reports were analysed.
Results: In our study, 78 (39.8%) cases were female and 118 (60.2%) were male. The mean age was 40.28±13.74 years. According to clinical activity, 90 (45.9%) of the cases had remission-mild disease and 106 (54.1%) had moderate-to-severe disease. According to endoscopic activity, endoscopic remission was observed in 66 (33.7%) cases and active disease was observed in 130 (66.3%) cases. PNI score was detected to be statistically significantly lower in moderate-to-severe clinical activity group and endoscopically active patient group compared to the other groups, while the CONUT score was detected to be statistically significantly higher (p<0.001; p<0.001). There was a statistically significant negative correlation between the Mayo and Rachmilewitz scores with the PNI, and a statistically significant positive correlation with the CONUT score (p<0.001; p<0.001).
Conclusion: Clinical and endoscopic disease activities can be predicted in patients with ulcerative colitis via using PNI and CONUT scores.
Keywords: ulcerative colitis, prognostic nutritional index, controlling nutritional status score, Mayo score, Rachmilewitz index