Jinekolojik laparoskopi hastalarında postoperatif bulantı kusma üzerine p6 akustimülasyonun(relief-band® ile)etkileri
The effect of p6 acustimulation(relief-band®)on postoperative nausea and vomiting in gynecolojic laparoscopy cases.
Yazar: GAMZE ERTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ELİF BENGİ ŞENER
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Akupunktur = Acupuncture ; Akustik stimülasyon = Acoustic stimulation ; Bulantı = Nausea ; Jinekoloji = Gynecology ; Kusma = Vomiting ; Laparoskopi = Laparoscopy ; Postoperatif komplikasyonlar = Postoperative complications

Özet:
Postoperatif bulantı kusma (POBK) genel anestezi sonrası en sık gelişen yan etkidir ve yüksek risk grubunda %70'e kadar yükselebilir. Her zaman kendiliğinden sonlansa da morbiditede belirgin artışa neden olur. Bu çalışmada; POBK açısından yüksek risk grubu olan jinekolojik laparoskopi hastalarında P6 akupunktur noktasının stimülasyonunun POBK insidansı, anti-emetik tüketimi, yan etkiler ve hemodinamik yanıt üzerine etkilerini değerlendirmeyi planladık.Bu çalışmaya Ondokuz Mayıs Üniversitesi Yerel Etik Kurulu izni ve hastaların yazılı bilgilendirilmiş onamı alınarak genel anestezi altında elektif jinekolojik laparoskopi operasyonu planlanan 18-50 yaş arası, kadın, ASA I-II (American Society of Anesthesiologists) risk grubunda olan 62 hasta alındı. Operasyon öncesi her hastanın demografik verileri ve Apfel POBK risk skorları kaydedildi. Hastalara preoperatif bulantı skalası (VRS=verbal rating skala; 0= en hafif, 10= en şiddetli bulantı) ve ağrı skalası (VAS=visuel analog skala; 0 =en hafif, 10= en şiddetli ağrı) gösterilerek 2 ayrı cetvelin kullanımı açıklandı. Anestezi indüksiyonundan önce hastalar randomize, Grup RB: Relief-Band® grubu ve Grup S: Sham (Taklit) Relief-Band® grubu olarak iki gruba ayrıldı. P6 akustimülasyon cihazı (Relief-Band®) operasyondan 15-30 dk önce hastaların dominant el bileğindeki P6 noktasına yerleştirildi ve indüksiyon öncesi aktive edildi. (31Hz, güç seviyesi 3). Hastalara standart monitörizasyon uygulandıktan sonra, anestezi indüksiyonunda, 2-2,5 mg/kg propofol ve 1-1,5 µg/kg/dk i.v. remifentanil infüzyonu uygulandı. Entübasyon ve kas gevşemesi için 0,6 mg/kg rokuronyum i.v. verildi. Hastalar 7,5 mm iç çaplı endotrakeal tüple entübe edildi. Anestezi idamesi %50 O2 -%50 kuru hava içinde %1.5-2 konsantrasyonda sevofluran ve remifentanil 0.2 µg/kg/dk infüzyon ile sağlandı. Hemodinamik parametreler, ilk 24 h'lik VRS bulantı skalaları ve VAS ağrı skorları, POBK skorları, kurtarıcı (rescue doz) anti-emetik ve analjezik gereksinimi olan hasta sayıları ve miktarları kaydedildi. Cihaza bağlı lokal irritasyon, kızarıklık, kontakt dermatit, bilekte ağrı gibi yan etkiler ve hasta memnuniyet skorları (0=kötü, 1=orta, 2=iyi) kaydedildi.Gruplar arasında demografik özellikleri, hemodinamik parametreleri, laparoskopi endikasyonları, Apfel POBK risk skorları, VAS skorları açısından istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmedi. Grupların bulantı şiddetini değerlendirdikleri VRS skorları karşılaştırıldığında, postoperatif 30. dk, 60. dk, 105. dk, 120. dk, 6. h'lerde Grup S'de VRS istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0,05). Grupların POBK skorlarının ortalaması karşılaştırıldığında, 15. dk, 6. h, 12. h'lerde Grup S'de POBK skorları istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0,05). Grup RB'de, Apfel risk skoru yüksek (3-4) olanların postoperatif 60., 75., 90., 105., 120. dk ve 6. h'lerdeki VRS skorları Grup S' ye göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p<0,05). Yine Apfel risk skoru yüksek (3-4) olanlarda Grup RB'de, 15. dk, 6. h ve 12. h'lerdeki POBK skorları Grup S' ye göre istatistiksel olarak anlamlı düşük bulundu (p<0,05). Gruplar arasında 24 h'lik opioid ve NSAİİ uygulanan hasta sayıları ve gereksinim miktarları açısından anlamlı fark saptanmadı (p>0,05). Ancak anti-emetik uygulanan hasta sayıları ve dozları ise, Grup RB'de istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu (p<0,05). Hasta memnuniyetini iyi olarak ifade edenlerin oranı Grup RB'de, hasta memnuniyetini orta olarak ifade edenlerin oranı Grup S'de istatistiksel olarak anlamlı yüksek bulundu (p<0,05).Sonuç olarak; jinekolojik laparoskopi hastalarında P6 noktasının Relief-Band® ile akustimülasyon yoluyla uyarılması, erken dönemde (6-12 h) bulantı şiddetini, POBK skorlarını ve anti-emetik gereksinimini azaltmaktadır. Klasik akupunktur yöntemlerine göre invaziv olmayışı, yardımcı personel tarafından uygulanabilirliği, yan etkisinin olmayışı ve düşük maliyeti nedeniyle Relief-Band®'ın jinekolojik laparoskopi operasyonlarında ve özellikle Apfel risk faktörü yüksek (3-4) olan hasta gruplarında POBK'nın önlenmesinde daha etkin ve güvenilir bir yöntem olarak kullanılabileceğini düşünmekteyiz.

Abstract:
ABSTRACTPostoperative nausea and vomiting (PONV) is the most frequent side effect after general anesthesia and it can be as high as 70% for high risk patients. It always ends spontaneously but it causes increased morbidity significantly. In this study we aimed to investigate effects of P6 acupuncture point stimulation on PONV incidence, anti-emetic requirement, side effects and hemodynamic response for patients who will undergo gynecologic laparoscopy and high risk for PONV.After obtaining the approval of Ondokuz Mayis University Hospital's Local Ethics Committee and written informed consent, 62 patients who were 18-50 years old, women, ASA I-II status and will undergo elective gynecologic laparoscopy under general anesthesia were included to the study. Demographic data and Apfel PONV risk scores for each patient has recorded. Before surgery, nausea scale (VRS verbal rating scale, 0: no nausea, 10: worst nausea) and pain scale (VAS visual analogue scale, 0: no pain, 10: worst pain) were explained to patients. Patients divided into 2 groups randomly. Group RB: Relief-Band® Group, Group S: Sham Relief Band group.P6 acustimulation device (Relief-Band®) was placed on P6 acupoint at dominant wrist 15-30 minutes before operation and activated before induction of anesthesia (31 Hz, level 3). After standard monitoring, anesthesia was induced with 2-2,5 mg/kg iv propofol and 1-1,5 µg/kg/min iv remifentanyl infusion. 0,6 mg/kg iv rocuronium was administered for muscle relaxation and endotracheal intubation. The patients? tracheas were intubated with 7,5 mm diameter endotracheal tube. Anesthesia was maintained with 50% air in oxygen and inhalation of 1,5-2% sevoflurane and 0,2 µg/kg/min iv remifentanyl. Hemodynamic parameters, VRS scores and VAS scores at first 24 hours, PONV scores, rescue anti-emetic requirement, analgesic requirements has recorded. Adverse effects like local irritation, contact dermatitis, erythema, pain at wrist and patient satisfaction scores were recorded.There were no significant differences between groups in terms of demografic characteristics, hemodynamic parameters, indications of laparoscopy and VAS scores. VRS scores at postoperative 30th, 60th, 105th, 120th min and at 6th hour were significantly higher in Group RB than in Group S (p< 0,05). PONV scores at postoperative 15th min, 6th and 12th hours were significantly higher in Group S than in Group RB (p<0,05). VRS scores of high Apfel risk scored (3 or 4 points) patients at postoperative 60th, 75th, 105th, 120th min and 6th hour were significantly lower in Group RB than in Group S (p<0,05). PONV scores of high Apfel risk scored (3 or 4 points) patients at postoperative 15th min, 6th and 12th hours were significantly lower in Group RB than in Group S (p<0,05). There were no significant difference between groups for opioid and NSAİD requirements at first 24 hours (p>0,05). The number of patients and doses of antiemetic requirement were significantly lower in Group RB than in Group S (p<0,05). Patient satisfaction scores were significantly higher in Group RB than in Group S.In conclusion, stimulation of P6 point by Relief-Band® via acustimulation for gynecologic laparoscopy patients decreased severity of nausea, PONV scores and anti-emetic requirements at early postoperative period (6-12 hours). We suggest that Relief-Band® may be an effective and safe method to prevent PONV for gynecologic laparoscopy operations and especially high Apfel risk scored patients because it is non-invasive, has no adverse effects, low cost and easy to apply.