Meme kanseri tanılı hastalarda hastalık algısı, anksiyete, depresyon ve eş uyumu ilişkisi: Kontrollü bir çalışma
The relationship between illness perception,anxiety,depression and marital adjustment in patients with breast cancer: A controlled study
Yazar: BUSE ALAMIŞ
Danışman: PROF. DR. FERYAL ÇELİKEL
Işık Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Evlilik uyumu = Marital adjustment ; Hastalar = Patients ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Meme neoplazmları = Breast neoplasms ; Çift uyumu = Appropriateness of couples ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Problemin tanımı: Bu araştırmanın amacı, meme kanseri tanılı hastalarda hastalık algısı, anksiyete, depresyon ve eş uyumu ilişkisini incelemektir. Yöntem: Çalışmada, cerrahi operasyon geçirmiş meme kanseri tanısı alan kadınlar ile meme kanseri tanısı olmayan ve başka bir nedenle cerrahi operasyon geçirmiş kadın hastalar karşılaştırılmıştır. Araştırmanın örneklemi, Özel Gaziosmanpaşa Yeni Yüzyıl Üniversitesi Hastanesi Onkoloji Merkezi'ne başvuran 35 kadından oluşurken kontrol grubu ise Genel Cerrahi Polikliniği'ne başvuran 35 kadından oluşmaktadır. Veriler Sosyodemografik Veri Formu, Çiftler (eşler arası) Uyum Ölçeği (ÇUÖ), Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADÖ) ve Hastalık Algısı Ölçeği (HAÖ) kullanılarak toplanmıştır.
Bulgular: Çalışma ve kontrol grupları yaş ortalamaları sırasıyla 47.03±7.79 ve 44,51±9,00 olup aralarında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktur. Çalışma grubu ile kontrol grubu arasında medeni durum, eğitim, meslek bakımından istatistiksel olarak fark bulunamamıştır. Çalışma ve kontrol grubu arasında menopoz yaşı, ailedeki meme kanseri öyküsü, hastalıktan çevreye bahsetme, ameliyattan sonra cinsel ilişki sıklığı, ameliyattan sonra cinsel ilişkiden alınan zevk, ameliyattan sonra giyim ve kendine bakım, ameliyattan memnuniyet, hastalık hakkında bilgi, hastalıktan sonra eş davranışı, radyoterapi, kemoterapi, ameliyattan sonra korku ve endişe açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur.Meme kanseri tanılı kadınlarda ÇUÖ puanları kontrol grubundaki kadın hastalara oranla anlamlı düzeyde daha düşük bulunmuştur. Her iki gruptaki HADÖ ile ölçülen anksiyete ve depresyon düzeyleri karşılaştırıldığında benzer şekilde meme kanseri tanılı hastalarda anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. HAÖ ile ölçülen hastalık algısı toplam puanı ve alt boyutların her üçünden (belirtiler, algı ve nedenler) alınan puanlar, meme kanseri tanılı hastalarda kontrol grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. 
Sonuç: Özetle çalışmamızda, kadınlarda çok sık rastlanan bir sağlık problemi olan meme kanserinde hastalık algısı ve eşler arası uyumun yanı sıra anksiyete ve depresyon düzeylerine dikkat çekilmiş, hastalık değişkenleri açısından incelenmiş ve sonuçlarımız literatür ışığında tartışılmıştır. 
Anahtar kelimeler: Meme kanseri, hastalık algısı, anksiyete, depresyon, eş uyumu.

Abstract:
The statement of problem: The aim of this study is to investigate the relationship between illness perception, anxiety, depression and marital adjustment in patients with breast cancer. Methods: The study was carried out with two groups; the first with 35 women with a diagnosis of breast cancer and the second with 35 women who do not have breast cancer and who have undergone a surgery with another disease. All participants were patients of the Outpatient Clinic of.Gaziosmanpasa Yeni Yüzyil University Hospital Oncology Center. 
Results: Data were collected using the Sociodemographic Data Form, the Marital Adjustment Scale, the Hospital Anxiety and Depression Scale and the Illness Perception Scale. The mean ages of the study and the control groups were as follows, 47.03±7.79 and 44.51±9.00, respectively, with no statistically significant difference between. There were no statistically significant differences between the study group and the control group in terms of marital status, education, and occupation. Among the study and control groups, the age of menopause, the breast cancer story in the family, the relation between the disease and the surrounding area, the frequency of sexual intercourse after surgery, pleasure after sexual intercourse, clothing and self care after operation, satisfaction from operation, knowledge about disease, chemotherapy, radiotherapy and anxiety after surgery statistically significant difference. Dyadic Adjustment Scale scores were significantly lower in the breast cancer group compared to the control group. Similarly, anxiety and depression levels, measured by Hospital Anxiety and Depression Scale, were significantly lower in the study group with breast cancer. On the other hand, breast cancer patients scored significantly higher in Illness Perception Scale scores in total and all sub-dimensions (symptoms, perception, causes). 
Conclusion: In summary, our study drew attention to illness perception, marital adjustment, anxiety and depression levels in patients with breast cancer and besides examined these with respect to certain disease variables and discussed under the light of previous studies. 
Key words: Breast cancer, illness perception, anxiety, depression, marital adjustment.