Hakimlerin hukuki sorumluluğu
Civil liabilities of judges
Yazar: OSMAN ERMUMCU
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN YILDIRIM
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Hakimler = Judge ; Hukuki sorumluluk = Legal responsibility ; Sorumluluk = Responsibility

Özet:
Toplumda hakimlerin görev yaparken tamamen serbest ve sorumsuz oldukları kanaati yaygındır. Bu belki haklı bir beklentidir ancak yanlış bir düşüncedir. Çünkü sınırsız sorumsuzluk hakim keyfiliğine, koşulsuz bir sorumluluk ise ürkek ? korkak hakimler sistemine yol açar.Anayasamızda kamu görevlilerinin ve idarenin sorumluluğu 40/3, 125/son ve 129/5. maddelerde düzenlenmiş olup,hakimlerin haksız fiilleri sebebiyle nasıl bir hukuki sorumluluk altında olduğunu açıkça düzenleyen bir madde bulunmamaktadır. Ancak özellikle 40/3. maddede düzenlenen ?resmi görevliler? ifadesinin hakimleri de kapsadığını kabul etmek gerekir.Hukuk sistemimizde hakimlerin hukuki sorumluluğu 1086 sayılı Kanunun 573. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş iken 6100 sayılı Kanun ile bu müessese yeniden düzenlenmiştir. Burada getirilen en önemli yenilik; hakimlerin doğrudan sorumluluğu yerine, öncelikle devlet aleyhine dava açılması yolunun getirilmesidir. 6100 sayılı Kanun 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe girecek iken bu sefer 14/02/2011 tarihinde 6110 sayılı Kanunla 2802 sayılı Kanun'a 93/A maddesi eklenmiş ve konuyla ilgili yeni düzenlemeler getirilmiştir. Buradaki önemli yenilikler ise, savcıların ve adalet müfettişlerinin de bu sisteme dahil edilmesi ve haksız fiil de dahil her tür sorumluluk halinde ancak devlet aleyhine dava açabilecek olması ve bu kuralın derdest davalara da uygulanacağı kuralıdır.Hukuk sistemimizin son halinde, hakim, savcı ve adalet müfettişlerinin meslekleriyle ilgili fiilleri sebebiyle ancak Devlet aleyhine dava açılabilecek olup devlet, ödediği tazminatı ilgiliye rücu edebilecektir. Bu hem hakim hem de zarar gören için bir güvencedir. Ancak rücu müessesesinin nasıl işletileceği belirsizdir. Bu ise keyfi hakim riskinin önemli bir sebebi olabilir.Anahtar kelimeler : hakim, sorumluluk, hukuki sorumluluk, hakimlerin sorumluluğu, haksız fiil

Abstract:
It is something very common in the Turkish society that the judges are fully free and irresponsible while on duty. No matter how it is common, it is a false opinion since a limitless irresponsibility yields an arbitrary of judges. Meanwhile, any responsibility without conditions produces a system of timid judges.In the Turkish Constitution, the responsibility of administration has been regulated only under the articles of 40/3, 125/ last and 129/5 but with no clear article regarding the torts of the judges. However, it should be accepted that the article 40/3 covers the judges with the clear statement of the ?officials?.In Turkish legal system, while the legal responsibilities of the judges were arranged by the 573th. and following up articles of the Code 1086, the Code 6100 has re-arranged it. What is the most important novelty in Code 6100 is the new mechanism that stipulates the suing against the state without suing against the direct responsibility of the judges. Since Code 6100 takes into effect at the date of 1st. October, 2011, Code 6110 has added a new article, 93/A, to the Code 2802 stating that public prosecutors and inspectors to be included in the so-called system.Therefore, it should be stated that it is required to sue only and only against the state in the cases for the responsibility of judges, prosecutors and inspectors including the torts. Besides, this rule will be applied upon the in hand cases. In cases of compensation for the damages, the right of recourse of the state is reserved. Such a new arrangement is a safeguard for both judge and those damaged. However, how the right of recourse to be worked is uncertain. That could be a reason for judge arbitrary.