Ürün senedinin tarım sektörünün finansmanındaki rolü
The role of product receipt in financing of the agricultural sector
Yazar: BİHTER İLTER YURTOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ŞENOL BABUŞCU
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı / Bankacılık ve Finans Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Bankacılık = Banking ; Maliye = Finance ; İşletme = Business Administration
Dizin: Depo sertifikaları = Depositary receipts ; Finansman = Financing ; Krediler = Credits ; Mal borsaları = Commodity markets ; Tarım sektörü = Agricultural sector ; Tarım ürünleri = Agricultural products ; Ürün senedi = Product receipt

Özet:
Bu çalışmada lisanslı depoculuk ve ürün ihtisas borsacılığı sisteminin tarım sektörünün finansmanındaki rolü, ürün senedinin teminat fonksiyonu kapsamında incelenmiştir. 
Tüm işletmelerde olduğu gibi tarım işletmeleri de üretim faaliyetlerini devam ettirebilmeleri için finansmana ihtiyaç duymaktadır. Tarımsal üretimin sürekliliğinin sağlanabilmesi amacıyla devlet tarafından uygulanan destekleme politikaları tek başına yeterli olmamakta, bunun yanı sıra kamu bankaları ve özel bankalar ile alternatif finansman araçlarına da başvurulmaktadır. 
Çok sayıda şubeleri ve geniş ürün yelpazeleri ile bankalar, ülkemizde tarım sektörü tarafından finansman temin etmek amacıyla en çok başvurulan kuruluşlardan biridir. Ancak bankalardan kaynak sağlayacak kişilerin söz konusu kuruluşlar tarafından belirlenen bazı kriterleri yerine getirmeleri gerekmektedir.
 Bu kriterlerin en önemlilerinden biri, kredinin vadesinde ödenmemesi durumunda bankanın kaybını telafi edebilecek güçte ve herkesçe kabul edilebilir bir maddi değeri olan teminata sahip olmaktır. 
Lisanslı depoculuk ve ürün ihtisas borsacılığı sistemi kapsamında, tarımsal faaliyette bulunan kişilerin sahip olduğu ve lisanslı depolarda muhafaza ettiği ürünlerini temsilen oluşturulan ürün senetleri sayesinde tarım sektörüne yeni bir teminat ürünü sunulmaktadır. 
2005 yılında hukuki altyapısı oluşturulan lisanslı depoculuk ve ürün ihtisas borsacılığı sisteminin 2011 yılında ilk lisanslı depo işletmesinin lisans alması sonucu faaliyete geçmesi ile birlikte ürün senetleri tarımın finansmanında kullanılmaya başlanmıştır.
Ürün senedine dayalı kredi uygulamalarında her yıl artış gözlemlenmekle birlikte, bu yöntemin tarımın finansmanında kayda değer bir hacme ulaştığını söylemek mümkün değildir.
Bu sebeple, çalışma kapsamında ürün senedine dayalı kredi uygulamasının artırılabilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla araştırmalarda bulunulmuş ve sektörün tüm tarafları ile görüşmeler yapılmıştır.  Bu doğrultuda saptanan hususlara tezin sonuç kısmında yer verilmekte olup, söz konusu önerilerin hayata geçirilmesi ile ürün senetlerinin tarımın finansmanında kullanım miktarlarının artacağı ve daha güçlü bir teminat aracına dönüşeceği düşünülmektedir.



Anahtar Kelimeler: lisanslı depoculuk, ürün ihtisas borsacılığı, ürün senedi,tarımın finansmanı

Abstract:
In this study, the role of the system of licenced warehousing and specialized product exchanging in financing of the agricultural sector was examined in terms of the collateral function of the product receipt.
Agricultural enterprises, as well like all firms need financing in order to continue their production activities. Supporting policies implemented by the government in order to ensure the sustainability of agricultural production is not sufficient alone, but also alternative financing instruments has been applied via public and private banks 
Banks is one of the most referenced organizations by the agricultural sector in order to provide finance with its numerous branches and large range of products in our country. However, people who will provide resources from banks, has to meet some conditon which is set by these organizations.
One of the most important condition is having a colletarel which must have monetary value which is accepted by all institutions that will be able to compensate the loss of the bank in case of non-payment on maturity of the loan. 
As part of licenced warehousing and specialized product exchange system, a new collateral has been offered to the agricultural sector thanks to product receipt representing products stored in licensed warehouses which is owned by the people who are engaged in agricultural activities.
The product receipt has been used in financing agriculture with the launch of the first licensed warehouse firm in 2011, after legal framework of the system was created in 2005.
Although credit based on the product receipt increases each year, it is not possible to say that this method has been reached a significant point in financing of agriculture.
Therefore, in this study a research have been made to determine the needs in order to increase credit based on the product receipt; in this context, negotiations with all parties in the sector were held, as well. The determined points through after this study have been evaluated as a result of thesis and, it has been expected that the frequency of usage of product receipts, which will be a stronger collateral tool in this way, will increase in agricultural financing system by realization of the suggestions mentioned before.



 Key Words: licenced warehousing, specialized product exchanging, product
receipt, agricultural financing