Bazik oksijen fırınlarında refrakter astar ömrünün artırılması
Improving the basic oxygen furnace refractory lining life
Yazar: MUSTAFA SAĞLAM
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN ÇİMENOĞLU
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Metalurji Mühendisliği = Metallurgical Engineering
Dizin: Bazik oksijen fırını = Basic oxygen furnace ; Cüruf = Slag ; Magnezyum oksit = Magnesium oxide ; Refrakter = Refractory

Özet:
Çelik yapım konverterlerinin etkin çalısma süresini etkileyen en önemli faktörlerdenbirisi refrakter astar ömrüdür. Konverter refrakter astarının asınma mekanizmalarının,mekanik asınma ve kimyasal asınma ana baslıkları altında incelenmesi mümkündür. Buasınma mekanizmaları içerisinde, bir çesit kimyasal asınma olan curuf korozyonu, astarasınmasında en etkin mekanizmadır. Konverter astar ömrünü artırmaya yönelik olaraktugla özelliklerinin iyilestirilmesi, tugla örümü tasarım degisiklikleri gibi farklıyöntemler kullanılmakla birlikte, konverter astar ömrünü artırma çalısmalarınınesasını, curuf korozyonunu önleme ve bu kapsamda konverter curufunun yönetimiteskil etmektedir. Çalısma sahası olarak belirlenen SDEMR Çelikhanesinde üsttenüflemeli, su sogutmalı lans sistemine sahip üç adet LD tipi çelik yapım konverteribulunmaktadır. Çalısmamızda, konverter astar ömrünü artırmak için, curuf korozyonukaynaklı asınmayı azaltmak hedeflenmistir. Curufun yönetimi kapsamında konvertercurufundaki %MgO oranını artırmak için ham manyezit uygulamasına geçilmistir.Konverter curufundan her dökümde analiz alınmıs, astar tugla kalınlıgındaki degisimigörebilmek ve asınan kısımlara selektif olarak sıcak tamir malzemesi tatbik edebilmekiçin lazerli tugla kalınlık ölçüm cihazı ile ölçümler yapılmıstır. Bu çalısma neticesinde,SDEMR konverter astar ömrü artırılarak sıvı ham çelik üretiminin artırıldıgı aynıdönemde, astar degisimi sebepli kampanya bakım durusları azaltılmıs, konverterlerindaha uzun süre serviste kalması saglanmıstır.Anahtar Kelimeler: BOF, Refrakter Astar Ömrü, MgO, Curuf Kaplama

Abstract:
The main factor that limited the working period of steel making converters is therefractory lining life. The wear mechanisms of converter refractory lining could beinvestigated in two main titles are ?the mechanical wear? and ?the chemical wear?. Slagcorrosion which is a kind of chemical wear is the main mechanism of the lining wear.However improving refractory lining life studies include improving properties ofrefractorry bricks, lining bricks design differencies etc. but a specially these studies arefocused on preventing the slag corrosion of the refractory lining. To prevent the slagcorrosion of the lining, converter slag management should be done. This study had donein ISDEMIR an iron and steel work co. which has three steel making converters in itssteel plant. These are LD type steel making converters that have water-cooled top blownlance system. The aim of this study was to decrease the slag corrosion of converterlinings. In the meaning of slag management, it was tried to increase the amount of %MgO in converter slag by raw magnesia application. Chemical analysis of the converterslags are followed and brick thicknesses are measured to see and make selective repairsto the weared regions by gunning. In this study , the converter lining life had improvedat the same period of increaing the amount of manifactured liquid steel. At this periodconverter campaign upkeep numbers are decreased and by this way converters could bein working for longer times.Keywords: BOF, Refractory Lining Life, MgO, Slag Coating