Clickbait haberlere yönelik okur tutumları: Selçuk Üniversitesi örneği
Readers attitudes towards clickbait news: Selçuk University example
Yazar: MALİKE ORMANCI
Danışman: DOÇ. DR. METE KAZAZ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Radyo-Televizyon = Radio and Television
Dizin: Haberler = News ; Okuyucular = Readers ; Sanal gazeteler = Online newspapers ; Selçuk Üniversitesi = Selçuk University ; Tıklama tuzağı = Click bait ; İnternet = Internet

Özet:
İnternet ortamında yapılan habercilik, hız, güncellenebilirlik, etkileşimlilik ve düşük maliyet gibi avantajları elinde bulundurmaktadır. Ancak tam anlamıyla denetlenemeyen yapısı yanlış bilginin üretilmesi ve dağıtılmasına da zemin hazırlamaktadır. Ayrıca internet üzerinden gelir elde etmenin yolu tıklanma olduğu için üretilen haberlerde tıklanma kaygısı öne çıkmaktadır. Haber içeriğinden bağımsız, hileli başlık ve görseller ile okuyucuların merak duygusu harekete geçirilmekte ve internet sitesine ziyaretçi çekilmektedir. Böylece tık tuzağı olarak ifade edilen ''clickbait'' haberler, okuyucuların yanlış yönlenmesine ve adil olmayan kazançların elde edilmesine yol açmaktadır. Bu noktada ticari kaygılarla üretilen ve yanıltıcı olan haberlere yönelik tutumlarının ne şekilde olduğunu saptamak amacıyla saha araştırması yapılmıştır. Araştırma kapsamında toplanan veriler, Selçuk Üniversitesi'nde okuyan 379 öğrenciyle yüz yüze görüşmeye dayalı anket tekniği yoluyla elde edilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre katılımcıların en fazla güvendiği haber aracı internet olurken güven duymadığı haber araçları sosyal medya ve radyo olmuştur. Çalışmada katılımcılar internet gazeteciliğini tercih etmede en etkili neden olarak resim ve videolara ulaşılabilmesini göstermiştir. Ayrıca katılımcıların internette yer alan tık tuzağı haberlere maruz kalmaktan memnun olmadığı fakat haberin tık tuzaklı olduğunu anladıklarında o sitenin içeriğine tıklamaya devam ettikleri ve haberlerini okudukları yargısına en az katılım gösterdiği görülmüştür. Sonuç olarak katılımcılar tık tuzağı olan haberlere maruz kalmaktan memnun değillerdir ancak tık tuzağı habercilik yapan sitelerin içeriklerini tıklamaya, haberlerini okumaya devam etmektedirler. Katılımcıların tık tuzağı haberlere yönelik düşünceleri ve tutumları arasında bariz farklılıklar bulunmaktadır.

Abstract:
Online journalism has advantages such as speed, updatability, interactivity and low cost. However, its uncontrollable structure also provides the basis for the production and distribution of false information. Besides, as the way to generate revenue on the internet is click, the concern of click is prominent in the news produced. Irrespective of the content of the news, fraudulent headlines and visuals are used to stimulate the readers' sense of curiosity and attract visitors to the website. So, clickbait news, which is referred to as a click trap, leads to misleading readers and unfair gains. At this point, a field research was conducted to determine the attitudes towards misleading news produced by commercial concerns. The data collected within the scope of the research were obtained through a face-to-face interview technique with 379 students studying at Selçuk University.According to the results of the studies, the most trusted news medium was the internet and the least trusted news medium was social media and radio. In this study, participants showed that access to pictures and videos was the most effective reason for choosing the internet journalism. In addition, the participants are not pleased with the exposure to the click trap news on the Internet, but when they realize that the news is click trap, they continue to click on the content of that site and read the news at least. As a result, participants are not happy to be exposed to click trap news, but they continue to click and read the content of click trap news sites anyway. There are obvious differences between the opinions and attitudes of the participants to the click trap news.