Havalimanı terminallerinde büyük açıklık geçme sorununun analizi
Analysis of long span structure issues for airport terminal building
Yazar: VOLKAN ŞAŞMAZ
Danışman: PROF.DR. ZİYA UTKUTUĞ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
ivHAVALİMANI TERMİNALLERİNDEBÜYÜK AÇIKLIK GEÇME SORUNUNUNANALİZİ(Yüksek Lisans Tezi)Volkan ŞAŞMAZGAZİ ÜNİVERSİTESİFEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜŞubat 2007ÖZETGünümüzün globalleşen dünyasında ulaşımda hızın ve güvenilirliğin ön planaçıkmasıyla birlikte hava ulaşım sektörü çok hızlı değişen, dinamik bir yapıyabürünmüştür. Bu nedenle uçma eyleminin insanlar tarafından en ilkel biçimdeyapıldığı ilk örneklerden itibaren hava ulaşımı ve beraberinde ulaşım altyapısıelemanları (uçaklar, havalimanları, terminaller vb.) çok hızlı bir gelişimyaşamıştır.Havalimanları yapı teknolojisi kullanımı açısından mimarlık dünyasının eniddialı olduğu alanı oluşturuyorlar. Bu tür komplekslerde mimarlığınteknolojik tasarımla bütünleşip alabildiğine deneyci bir nitelik kazandığıgörülüyor. Binlerce yolcunun uçaklara gidişini, uçaklardan gelişini takipedebilmek, yüzlerce uçağın iniş, kalkış ve yer servislerini koordine edebilmek,binlerce eşyanın toplanıp dağıtılmasını sağlayabilmek, tüm bunları güvenli,konforlu ve güzel bir ortamda gerçekleştirebilmek terminal binalarının sahipolması gereken özellikleridir. Bu tip çok karmaşık ve yoğun fonksiyonları yerinegetirebilmek için ferah ve büyük hacimlere ihtiyaç duyulduğu açıktır.Dünyadaki terminal binalarında, bu tip problemleri çözebilmek için sonyıllarda uzun açıklıkları kolonsuz geçebilen ve büyük mekanlar örtebilen çeşitlistrüktür sistemleri uygulanmıştır.vBu çerçevede bu sistemleri oluşturan daha dirençli, uzun ömürlü ve rasyonelmalzemeler kullanılmaya başlanmıştır.Bu çalışma ile birlikte terminallerin, taşıyıcı sistem seçimlerinde kullanılacakmalzeme ve yöntemin büyük açıklık geçme sorununa nasıl hizmet edeceğininaraştırma konusu edilmesi amaçlanmıştır.Bu konu kapsamında; büyük açıklıklı üst örtülere sahip havalimanları terminalbinalarında, çelik malzemeli taşıyıcı sistem türleri ile birliktedetaylandırmaların; tasarım ve taşıyıcı sistem seçim kriterleri çerçevesindekarşılaştırmalı olarak incelenmesi gerekmektedir.Tezin esas kapsamı içersinde, günümüz havalimanı terminallerindekiaçıklıklıkların, nasıl geçildiği sorusuna yanıt aranmıştır. Giriş bölümünde tezinamaç ve yöntemi açıklandıktan sonra fonksiyonel ilişkileri düzenleyen terminaltasarım anlayışlarına değinilmiştir. Tezin devamında havalimanıterminallerinin özellikleri varolmaya başladıkları 1920'li yıllardan bugüne,evrimleşmesinde rol oynayan farklı üç zaman aralığı, yapısal özellikler, taşıyıcısistem ve taşıyıcı sistem ana malzemesi bazında değerlendirilmiştir.Dördüncü bölümde önceki bölümlerde belirlenen kriterler çerçevesinde dörtfarklı tasarım anlayışına sahip son dönem örnek terminallerin çelik yapımalzemesinin özelliklerinin kullanılarak terminalin oluşumuna yön veren çeşitligereksinimlere karşı nasıl cevap verdiği konusunda irdeleme yapılmıştır.Çalışmanın sonuç bölümünde, incelenen havalimanı terminal binalarınındeğerlendirmesi yapılmış ve strüktürel yapı elemanı olarak çelik malzemeninavantajları belirtilmiştir.Bilim Kodu : 804.1.099Anahtar Kelimeler : Büyük açıklıklı yapılar,çelik sistemler, havalimanlarıSayfa Adedi : 121Tez Yöneticisi : Prof. Dr. Ziya UTKUTUĞ

Abstract:
ivANALYSIS OF LONG SPAN STRUCTURE ISSUESFOR AIRPORT TERMINAL BUILDING(M.Sc. Thesis)Volkan ŞAŞMAZGAZİ UNIVERSITYINSTITUTE OF SCIENCE AND TECHNOLOGYFebruary 2007ABSTRACTIn today?s global world, air transportation sector becomes to be rapidlychanging and in a dynamic situation by the cause of the need of swiftness andreliableness in transportation. That?s why from the first day of flying act, airtransportation and background of transportation like aircrafts, terminals etc.have a faster evolution.Airports are one of the most pretentious areas in architectural world.Integration of architecture and technologic design becomes an experientialcharacter at airport terminal buildings. Terminal buildings should have abilitiesto control thousands of traveller?s movement from landside to airside andairside to landside, to handle baggage, to coordinate hundreds of aircraft?slanding and taking off in a comfortable and likely atmosphere. It is clear that,wide and roomy volumes are necessary to achieve complex and intensivefunctions. Different structural systems pass long span without column and coverbig areas, are used to solve like these problems at terminal buildings. Hence,more resistive, more rational and long life materials have been used in thesestructural systemsThe aim of this thesis is that, how material and procedure used in choice ofstructural systems will serve to cover long span volumes.vTypes of structural systems with steel material and details are researched onbased design and choice of structural systems criterias as comparative at theairports terminal buildings with long span structuresIt is researched to find out how today?s airport terminals cover long spans.After working system and scope is explained in preface section of thesis, airportterminal design concepts organize functional relations are explained. In thefollowing of thesis, airport terminal buildings properties from 1920?s to todayare explained, on based structural properties, structural system, materials andthree main different time effects evolution of airport terminalsIn chapter 4, four latest airport terminals have different design concepts areexplained how structural system steel material properties effect generation ofairport by making solutions to necessaries. In conclusion part, four airportterminal buildings are appraised and the advantages of using steel as astructural material are explained.Science Code : 804.1.099Key Words : Long span buildings, steel structures, airportsPage Number : 121Adviser : Prof. Dr. Ziya UTKUTUĞ