Psikojenik nöbet tipinde konversiyon bozukluğu olan ergenlerde çocukluk çağı travmaları, bağlanma ve aleksitimi
Childhood traumas, attachment and alexithymia in adolescents with psychogenic nonepileptic seizure type of conversion disorder
Yazar: ÖZLEM UZUN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DEVRİM AKDEMİR
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2013
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Affektif semptomlar = Affective symptoms ; Bağlanma = Attachment ; Ergen psikiyatrisi = Adolescent psychiatry ; Ergenler = Adolescents ; Konversiyon bozuklukları = Conversion disorder ; Çocuk psikiyatrisi = Child psychiatry ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışma psikojenik nöbet (PN) tipinde konversiyon bozukluğu (KB) olan ergenler ile herhangi bir psikiyatrik hastalığı olmayan ergenlerin hem yarı yapılandırılmış klinik görüşme hem de öz bildirim ölçekleri aracılığıyla PN tipinde KB ile ilişkili olabileceği düşünülen değişkenler açısından karşılaştırıldığı kesitsel bir çalışmadır. Bu bağlamda PN ile ilişkili olabileceği düşünülen değişkenler olarak çocukluk çağı travmaları, bağlanma güvenliği, aleksitimi, benlik imajı ve benlik saygısı araştırılmıştır. Aynı zamanda PN tipinde KB olan ergenlerde eşlik eden psikopatolojiler değerlendirilmiştir. Çalışmaya 12-18 yaş arasında PN tipinde KB olan 42 ergen ve araştırma grubu ile yaş, cinsiyet ve sosyoekonomik-sosyokültürel düzey açısından eşleştirilmiş 38 sağlıklı kontrol alınmıştır. Ergenlerdeki psikiyatrik hastalıkları taramak amacıyla, araştırmaya katılan ergenler ve anne/babaları ile Okul Çağı Çocukları için Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi-Şimdi ve Yaşam Boyu Şekli (K-SADS-PL) aracılığıyla klinik görüşme yapılmıştır. Çocuk ve Gençler için Klinisyen Tarafından Uygulanan Travma Sonrası Stres Bozukluğu Ölçeği (CAPS-CA) kullanılarak ergenler ile yarı yapılandırılmış görüşme yapılmış ve travma sonrası stres bozukluğu belirtileri ayrıntılı olarak değerlendirilmiştir. Ergenlere Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (CTQ-28), Ebeveyn ve Arkadaşlara Bağlanma Envanteri Kısa Formu (IPPA), Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20), Offer Benlik İmajı Ölçeği (OBİÖ) ve Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği (RBSÖ) uygulanmıştır. Araştırma grubunda belirti şiddetini değerlendirmek için Klinik Global İzlenim Ölçeği (KGİ) kullanılmıştır. Yapılan değerlendirmeler sonucunda PN?nin kızlarda ve orta ve alt-orta sosyoekonomik-sosyokültürel düzeyli ailelerde daha sık görüldüğü, araştırma grubunda ailede psikiyatrik hastalık öyküsünün daha yüksek oranda bulunduğu, hastalık belirtilerinin başlangıcında sıklıkla bir stres etkeninin olduğu ve başta PN dışındaki somatoform bozukluklar olmak üzere PN?ye sıklıkla başka bir psikiyatrik hastalığın eşlik ettiği gözlenmiştir. Kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, PN tanısı olan ergenlerde özellikle duygusal ve cinsel olmak üzere travma yaşantısının daha sık görüldüğü, ergenlerin hem anneleri hem de babaları ile olan bağlanma ilişkisinde ?iletişimi? yüksek ancak ?güven duygusunu? düşük olarak algıladığı, araştırma grubundaki ergenlerde aleksitiminin daha yüksek, benlik saygısının daha düşük olduğu saptanmıştır. Bu çalışma kapsamında travma yaşantısının ve aleksitimik özelliklerin, ergenlerde PN tipinde KB?yi yordayan risk etkenleri olabileceği belirlenmiştir. Travma yaşantısı ve aleksitiminin dışında hastalarda bağlanma güvenliği ve benlik saygısı da değerlendirilmelidir. Sonuçların ergenlerdeki KB?ye özgül olup olmadığının anlaşılması amacıyla farklı psikiyatrik hastalıkları olan ergenlerin kontrol grubu olarak alındığı çalışmalara gereksinim bulunmaktadır.

Abstract:
In this cross-sectional study, adolescents with psychogenic nonepileptic seizures (PNES) were compared with adolescents without any psychiatric disorder using both semi-structured clinical interviews and self-report scales for variables that are thought to be related to PNES. In this respect, childhood traumas, attachment security,  alexithymia, self-image and self-esteem were examined. In addition, comorbid psychopathologies in adolescents with PNES were evaluated. Forty-two adolescents with PNES aged between 12-18 and 38 healthy adolescents who were matched with the study group in respect to age, gender and socioeconomic status were participated. All adolescents and their parents were interviwed using Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School-Age Children-Present and Lifetime Version (K-SADS-PL) in order to evaluate psychiatric disorders. Clinician-Administered PTSD Scale for Children and Adolescents (CAPS-CA) was used to examine the presence of symptoms of posttraumatic stress disorder. All adolescents completed the Childhood Trauma Questionnaire-28 (CTQ-28), Short Form of Inventory of Parent and Peer Attachment (IPPA), Toronto Alexithymia Scale, Offer Self Image Questionnaire and Rosenberg Self Esteem Scale. Clinical Global Impressions Scale was used to determine the severity of symptoms in adolescents with PNES. PNES was more common in females with middle and lower-middle socioeconomic status. In the PNES group, the family history of psychiatric disorder was higher than the control group and a stress factor usually accompanied the emergence of the symptoms. Somatoform disorders other than PNES were the most common comorbid psychiatric disorders in the PNES group. Adolescents with PNES had more emotional and sexual traumatic experiences compared to the control group. PNES group perceived higher ?communication? but lower ?trust? in attachment relationships with their mothers and fathers. More alexithymia and less self-esteem were determined in the PNES group. Childhood traumas and alexithymia were found to be significant risk factors for PNES. The results of this study suggest that childhood traumas and alexithymia may have a role in the development of PNES type of conversion disorder in adolescents. In addition to traumatic experiences and alexithymia, attachment security and self-esteem need to be evaluated in these patients. In order to determine the specificity of these results, studies including adolescents with other psychiatric disorders as control groups are required.