Ailesi mütedeyyin gençlerin dindar kimliklerini gizlemesi üzerine nitel bir araştırma
A qualitative study on the concealment of religious identities of young people whose families are religious
Yazar: HAKAN TAFRAN
Danışman: PROF. DR. KEMAL ATAMAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Sosyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Bu çalışma, ailesi mütedeyyin gençlerin aile dışı gündelik yaşamlarında dindar kimliklerini hangi saiklerle gizlediğini, gençlerin kendi tecrübelerinden hareketle anlamayı, incelemeyi ve analiz etmeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada anlayıcı-yorumlayıcı sosyoloji paradigması benimsenmiştir. Araştırma deseni olarak fenomenolojik desen tercih edilmiştir. Araştırmada 19 katılımcıyla, yarı yapılandırılmış görüşme formu ışığında mülakat gerçekleştirilmiştir. Mülakatlardan toplanan veriler, MAXQDA programı aracılığıyla oluşturulan tema ve kodlar çerçevesinde değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, dindar kimliğe sahip gençlerin muhtelif nedenler karşısında kimliklerini gizlediklerini ortaya koymaktadır. Muhtelif nedenlerden dolayı dindar kimliğe sahip genç, de Certeacu anlamda stratejiler karşısında taktik geliştirmektedir. Bu taktik, dindar kimliğin seküler maskeleri olarak kavramsallaştırılmıştır. Mevzubahis nedenlerden ilki, arkadaş ortamında, İslam'ın geçmişle, gericilikle özdeşleştirilmesidir. İkinci neden, arkadaş ortamında dindar kimliğin sergilenmesinin dışlanma ve ötekileştirilmeye yol açacağı endişesidir. Üçüncü neden, dindar kimliğe sahip olmanın, siyasi bir partiyle özdeşleştirilmeye sebep olacağı endişesidir. Dördüncü neden, dindar kimlik temelinde şekillenen düşüncelerin seküler terminolojiyle ifade edilmesine kapı aralayan anlaşılmama endişesidir. Son neden ise gençlerin, dindar kimliği temsiline kendisini layık görmeme ve/ya dindar kimliğin temsil ağırlığını yüklenmemesi çerçevesinde şekillenen temsil endişesidir.

Abstract:
This study aims to understand, examine and analyze the motives for which young people whose families are pious conceal their religious identities in their everyday lives outside the family, based on their own experiences. For this purpose, the paradigm of understanding-interpretive sociology was adopted in the research. Phenomenological design was preferred as the research design. In the research, 19 participants were interviewed in the light of a semi-structured interview form. The data collected from the interviews were evaluated within the framework of themes and codes created through the MAXQDA program. The findings reveal that young people with a religious identity conceal their identities for various reasons. For various reasons, young people with a religious identity develop tactics in the face of strategies in the de Certeacu sense. This tactic is conceptualized as secular masks of religious identity. The first reason is the identification of Islam with the past, with backwardness, in the environment of friends. The second reason is the concern that displaying a religious identity in the circle of friends will lead to exclusion and marginalization. The third reason is the concern that having a religious identity will lead to identification with a political party. The fourth reason is the fear of not being understood, which opens the door to expressing thoughts shaped on the basis of religious identity in secular terminology. The last reason is the representation concern of the youth, which is shaped within the framework of not deeming themselves worthy of representing religious identity and/or not bearing the weight of representation of religious identity.