Yükseköğretim kurumlarında pozitif psikoloji ve örgütsel özdeşleşmenin performans yönetimine etkisi
The effect of positive psychology and organizational identification on performance management in Higher education institutions
Yazar: AYDAN CİLASUN
Danışman: DOÇ. DR. HASAN ARSLAN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Performans yönetimi = Performance management ; Pozitif psikoloji = Positive psychology ; Yükseköğretim kurumları = Higher education institutions ; Örgütsel özdeşleşme = Organizational identification ; Öğretim elemanları = Instructors ; Üniversiteler = Universities

Özet:
Bu çalışmada, öğretim elemanlarının pozitif psikoloji, örgütsel özdeşleşme ve performans yönetimi düzeyleri arasındaki ilişkiler araştırılmıştır. Araştırmada öğretim elemanlarının algılarının cinsiyet, medeni hal, çocuk sahibi olup olmama, mesleki kıdem, akademik unvan, çalışılan alan ve kurum türü gibi demografik özelliklere göre anlamlı biçimde farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu,  2014-2015 eğitim-öğretim yılında, Türkiye'deki devlet ve vakıf üniversitelerinde görev yapan 1137 öğretim elemanı oluşturmuştur. Araştırmanın verileri "Psikolojik İyi Olma Ölçeği", "İşyerinde Akış Ölçeği", "Örgütsel Özdeşleşme Ölçeği", "Performans Yönetimi Ölçeği" ve "Kişisel Bilgiler Formu" ile elde edilmiştir. Araştırmada veri toplama araçları ile elde edilen verilerin çözümlenmesinde SPSS 21 ve AMOS 20 paket programları kullanılmıştır. Verilerin analizi sırasında betimleyici istatistikler, bağımsız örneklem T testi, tek yönlü varyans analizi, korelasyon katsayısı, basit doğrusal regresyon analizi ve yapısal eşitlik modeli ile yol analizi uygulanmıştır. Araştırmada cinsiyet, medeni hal, çocuk durumu, kıdem, akademik unvan ve çalışılan alan değişkenlerine göre öğretim elemanlarının algılarında anlamlı düzeyde farklılıklar ortaya çıkarken, kurum türü değişkenine göre anlamlı düzeyde farklılık ortaya çıkmadığı görülmektedir.
Araştırma modelinde psikolojik iyi oluşun örgütsel özdeşleşmeyi ve performans yönetimini iyi derecede etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Ancak psikolojik iyi oluşun, örgütsel özdeşleşme üzerinden performans yönetimini düşük düzeyde etkilediği vurgulanmış ve bir takım önerilerde bulunulmuştur. 

Anahtar Kelimeler: Yükseköğretim, pozitif psikoloji, örgütsel özdeşleşme, performans yönetimi.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between the levels of positive psychology, organizational identification and performance management. It was examined whether the perceptions of faculty members' differ according to the demographic characteristics such as gender, marital status, having a child or not, professional experience, academic qualification, field of study and type of institution.The sample of this study was composed of  1137 faculty members working in the state and foundation universities in 2014-2015 academic year in Turkey. The data were collected with "Psychological Well-Being Scale", "The Work-Related Flow Inventory", "Organizational Identification Scale", "Performance Management Scale" and "Personal Information Form". Within the research, SPSS 21 and AMOS 20 package programs were used to analyze the data. The data were analyzed by using Descriptive Statistics, Independent Sample T-test, One Way ANOVA, Correlation , Linear Regression and a path analysis was conducted via Structural Equation Modelling. It has found in the research that even though faculty members' views differ significantly according to the gender, marital status, having a child or not, professional experience, academic qualification and field of study, their views don't differ significantly according to the type of institution.According to the model of the research, it was determined that psychological well-being was positively related to organizational identification and performance management. However the fact that psychological well-being via organizational identification affects performance management in a low level was emphasized and some suggestions are included.

Keywords: Higher education, positive psychology, organizational identification, performance management.