Rize ili tarım işletmelerinde arazi tasarruf şekli ve tarımsal istihdamı etkileyen faktörler
Factors effecting the land management types and agricultural employment in Rize province
Yazar: NESLİHAN YILMAZ
Danışman: PROF. DR. GÜLCAN ERAKTAN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Tez çalışmasının amacı yüzölçümü, tarımsal işletme büyüklüğü ve üretim deseni açısından Türkiye'nin en kısıtlı tarımsal olanaklara sahip illeri arasında yer alan Rize'nin göç olgusu nedeniyle tarımsal kapasite ve potansiyelinin nasıl etkilendiğini araştırmaktır. İlde tarım dışı sektörlerin de altyapı zorlukları nedeniyle gelişmemesi ve çoğunlukla çay işleme ve pazarlamaya dayalı olması, il ekonomisinde tarım sektörünün incelenmesini önemli kılan diğer bir husustur. 
Tez çalışmasında tarımda özel koşullar taşıyan ve yaygın göç veren Rize ilinde tarımın sürdürülebilirliğinde etkili olan tarımsal yapıya ilişkin unsurların durumu araştırılmış,  bölge tarımının geleceği irdelenmiş ve sorunlar ortaya konulmuştur. Araştırmada ili temsil eden ve gayeli olarak seçilen ilçeler ve köylerinde uygulanan anketler, söz konusu anket verilerine dayalı istatistiki analizler ve literatür taraması yöntemlerinden yararlanılmıştır. 
Çalışma sonucunda, incelenen hanehalklarının çoğu açısından şu sonuçlara ulaşılmıştır: Hanehalklarında tarımda çalışan sayısının yetersizliği ve istihdam edilen nüfusun ileri yaş grubunda bulunması nedeniyle tarımsal faaliyette yabancı işçilerden yardım alınmaktadır. Bölgeden göç ve tarımsal istihdamdan çekilme olgusu yaşanmakta, arazi kullanımı ve arazi tasarruf şeklinde değişim olmakta, özellikle belli büyüklüğün altındaki araziler tarım dışına çıkartılmakta veya toprak ve ürün bakımı yetersiz kalmaktadır. Yarıcı kullanımı yaygınlaşmakta, yarıcı ve tarım işçilerinin tamamına yakınının il dışından sağlandığı görülmektedir. Hanelerde tarımsal gelirin yetersizliği kadar tarım dışı istihdam yoluyla daha yüksek ve düzenli gelir elde etme, kırsal alandakinden daha yüksek yaşam standartları sağlama isteğinin göçü teşvik ettiği belirlenmiştir.

Abstract:
The aim of the thesis is to search the impacts of the migration phenomenon upon the agricultural capacity and potential of Rize that is among the provinces which have the most limited facilities in terms of the land area, the size of agricultural holdings and the production pattern diversity in Turkey. The stagnation of the non-agricultural sectors due to the infrastructural problems and on tea manufacturing and marketing depending economy of the province necessitate searching thoroughly the agricultural sector of the province. 
The elements of the agricultural structure which effect the sustainability of agriculture in Rize province, of which agricultural peculiarities are very special and which is subject to a high migration rate, were scrutinized, the probable future of agriculture in the region was discussed and the significant problems were clearly defined in the study. Beside detailed literature review, particular questionnaires which were applied in selected towns and villages that are representing agricultural conditions in Rize province and the outcomes of the questionnaires were analysed using statistical methods.  
The main consequences of the analyses of the study are follows: The inadequacy of the number of family members employed in agriculture and the high age of the employed family workforce trigger the need of hiring foreign workforce in agricultural activities. The phenomenon of the migration from the region and flight from agricultural activities lead to a change in land use and land disposition, and especially lands below a certain size are excluded from the agricultural usage and also it causes a loss of the maintenance of soil and crop productivity. Share-cropping is becoming widespread; almost all share-croppers and the workers out of family workforce are provided outside of the region. Beside the insufficiency of agricultural revenues, expectations for getting higher and regular revenues and higher life standards encourage the migration from Rize.