Küresel kamu malı olarak sağlık ve kuş gribinin Türkiye ekonomisine etkileri
Health as a global public good and the impacts of avian influenza on the Turkish economy
Yazar: MEHMET OĞUZ ARSLAN
Danışman: PROF.DR. NEZİH VARCAN
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
DOKTORA TEZ ÖZÜKÜRESEL KAMU MALI OLARAK SAĞLIK VE KUŞ GRİBİNİN TÜRKİYEEKONOMİSİNE ETKİLERİMehmet Oğuz ARSLANMaliye Anabilim DalıAnadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ekim 2006.Danışman: Prof. Dr. Nezih VARCAN1990'lı yılların başlarından bu yana artan küreselleşme süreci kamu maliyesiliteratüründe yeni ve önemli bir kavram olarak küresel kamu mallarını ortayaçıkarmıştır. Kısaca sağlık, çevre, barış ve güvenlik vb. olarak adlandırılan bulaşıcıhastalıklarla mücadele, çevresel bozulmanın önlenmesi, barış ve güvenliğin sağlanmasıvb. küresel kamu malları olarak büyük ölçüde kabul görmektedir. Ancak, uluslararasıortamda devlete denk bir kurumun olmaması nedeniyle küresel kamu mallarının üretimive finansmanı yetersiz hale gelmektedir. Bu yüzden, devletler ve diğer aktörler arasındaeşgüdüm ve işbirliği çabalarının artırılması gerektiği ileri sürülmektedir. Küresel kamumalları içerisinde sağlık malı küresel eşgüdüm ve işbirliği çabalarının önemini ortayakoyması açısından epey önemlidir. HIV/AIDS'in 20 yıldır tüm dünyaya yayılması veson yıllarda SARS ve kuş gribi gibi büyük ölçüde salgına dönüşme potansiyeli taşıyanyeni bulaşıcı hastalıkların ortaya çıkması sağlıkta küresel eşgüdüm ve işbirliğiçabalarının ne kadar önemli olduğunu göstermektedir. Ayrıca, Türkiye'de görülen kuşgribi vakaları sağlığın insanlık için yalnızca yaşam kayıplarının önlenmesi bakımındandeğil, ekonomik refah kayıplarının sınırlandırılması bakımından da büyük önemtaşıdığını kanıtlamaktadır.Anahtar Kelimeler: Kamu Malları, Küresel Kamu Malları, Kamu Sağlığı, Kuş Gribi

Abstract:
ABSTRACTHEALTH AS A GLOBAL PUBLIC GOOD AND THE IMPACTS OF AVIANINFLUENZA ON THE TURKISH ECONOMYMehmet Oğuz ARSLANPublic Finance Major BranchGraduate School of Social Sciences, Anadolu University, October 2006.Advisor: Prof. Dr. Nezih VARCANThe increasing globalization process since early 1990?s has introduced global publicgoods as a new and important concept to the public finance literature. It is widelyaccepted that fighting against communicable diseases, preventing environmentaldegradation, providing peace and security, etc. are global public goods, shortly namedas health, environment, peace and security and so on. However, due to the nonexistenceof an international entity equivalent to the institution of the state, the production and thefinancing of global public goods have been becoming inadequate. Therefore, it is statedthat coordination and cooperation efforts among the states and other actors must beincreased. Among all the global public goods, health has a practical importance to putthe efforts of global coordination and cooperation in practice. For 20 years, theworldwide spread of HIV/AIDS and the emergence of new communicable disesaseswhich have strong pandemic potential like SARS and avian influenza in recent yearsindicate the severity of global coordination and cooperation efforts for health.Furthermore, avian influenza cases in Turkey prove that health good is vital for humanbeing not only for preventing life losses but also for limiting economic welfare losses.Key Words: Public Goods, Global Public Goods, Public Health, Avian Influenza