Muş yöresi tek tırnaklı hayvanlarında toxoplasmosis'in seroprevalansının araştırılması
Investigation of seroprevalence of toxoplasmosis in equidae in province of Muş
Yazar: MURAT SERTEL
Danışman: DOÇ. DR. AKIN KIRBAŞ
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Atlar = Horses ; Eşekler = Donkeys ; Muş = Muş ; Prevalans = Prevalence ; Serolojik testler = Serological tests ; Toksoplazma = Toxoplasma ; Toksoplazmoz = Toxoplasmosis ; Toxoplasma gondii = Toxoplasma gondii ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de Muş yöresi tek tırnaklı hayvanlarında Toxoplasmosis'in seroprevalansının belirlenmesidir.
Materyal ve Metot: Çalışma materyalini Muş yöresinde yaşayan 159 adet at ve 51 adet eşek olmak üzere toplam 210 adet tek tırnaklı hayvan oluşturdu. Kan örnekleri hayvanların vena jugularis'inden alınarak serumları ayrılıp -80 oC'de muhafaza edildi. Serum örneklerinde Sabin Feldman Dye Testi (SFDT) ile anti-Toxoplasma gondii antikorları ve titreleri tespit edildi.
Bulgular: Çalışmada kullanılan 210 adet tek tırnaklı hayvanın 115 (% 54.76) adet seropozitiflik tespit edildi. Eşeklerdeki (% 92.16) seropozitiflik oranı atlara (% 42.77) göre daha yüksek olup istatistiki olarak önemlilik saptandı (P<0.001). SFDT ile incelenen at serumlarının 68'inde (% 42.77) T. gondii antikoru belirlendi. T. gondii seropozitifliği cinsiyetlere göre değerlendirildiğinde,  dişilerde % 47.92, erkeklerde ise  % 32.92 olarak belirlendi. Cinsiyet grupları arasında istatistiksel olarak bir fark tespit edilmedi (P>0.05). T. gondii seropozitifliği yaşlara göre değerlendirildiğinde 10 yaşından büyük olanlarda seropozitiflik oranı daha yüksek olarak (% 46.67) tespit edilmesine karşın yaş grupları arasında istatistiksel olarak önemlilik saptanmadı (P>0.05). SFDT testi ile incelenen eşek serumlarının 47'sinde (% 92.16) T. gondii antikoru tespit edildi. T. gondii seropozitifliği cinsiyetlere göre değerlendirildiğinde dişilerde % 89.47, erkeklerde % 93.75 oranında seropozitiflik saptandı. Cinsiyet grupları arasında istatistiksel fark tespit edilmedi (P>0.05). T. gondii seropozitifliği yaşlara göre değerlendirildiğinde 10 yaşından büyük olanlarda seropozitiflik oranı daha yüksek % 96.30 olarak tespit edilmesine karşın yaş grupları arasında istatistiksel olarak önemlilik gözlenmedi (P>0.05).
Sonuç: Muş yöresindeki tek tırnaklı hayvanlarda SFDT ile yapılan taramada atlarda % 42.77 ve eşeklerde % 92.16 oranında seropozitiflik tespit edildi.

Anahtar Kelimeler: At, Eşek, Seroprevalans, SFDT, Toxoplasma gondii, Toxoplasmosis.

Abstract:
Investigation of Seroprevalence of Toxoplasmosis in Equidae in Province of Mus
Aim: The purpose of this study is to determine the seroprevalence Toxoplasmosis in equidae in province of Mus, Turkey. 
Material and Method: The study material consisted of 210 equidae, including 159 horses and 51 donkeys in Mus province. Blood samples were taken from the vena jugularis of the animals,  their sera were separated and kept at -80°C. In serum samples, Anti-Toxoplasma gondii antibodies and titers were determined by Sabin Feldman Dye Test (SFDT).
Results: Seropositivity was found in 115 (54.76 %) of the 210 equidae used in the study. The rate of seropositivity in donkeys (92.16 %) was higher than it was in horses (42.77 %) and statistical significance was determined (P<0.001). T. gondii  antibody was detected in 68 (42.77 %) of the horse sera examined by SFDT. When T. gondii seropositivity was evaluated according to the gender, it was determined as 47.92% in females and 32.92% in males. No statistical difference was detected between the gender groups (P> 0.05). When T. gondii seropositivity was evaluated according to the age, seropositivity rate in the ones older than 10 was found to be higher as 46.67 % but no statistical significance was determined among  the age groups. T. gondii antibody was determined in 47 (92.16 %) of donkey sera examined by SFDT test. When T. gondii seropositivity was evaluated according to the gender, the rate of seropositivity was determined as 89.47 % in females and  93.75 % in males. No statistical significance was determined between the gender groups (P>0.05). When T. gondii seropositivity was evaluated according to the age, the seropositivity rate in the ones older than 10 was determined higher as 96.30% but  no statistical significance was determined among the age groups (P>0.05).
Conclusion: Scanning  the equidea in Mus province by SFDT, seropositivity was determined in as 42.77 % in horses and 92.16 % in donkeys.

Key Words: Donkey, Horse, Seroprevalence, SFDT, Toxoplasma gondii, Toxoplasmosis.