Okul öncesi sosyal değerler kazanımı ölçeğinin geliştirilmesi ve sosyal değerler eğitimi programının anasınıfına devam eden  çocukların sosyal değerler kazanımına etkisinin incelenmesi
A study into the development of scale for preschool social values acquisition and effect of the program of social values education on the social values acquisition of children attending to a kindergarten
Yazar: DERYA ATABEY
Danışman: PROF. DR. ESRA ÖMEROĞLU
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anasınıfları = Nursery classes ; Değerler = Values ; Değerler eğitimi = Values education ; Eğitim programları = Education programs ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Sosyal değerler = Social values

Özet:
Bu araştırma "Okul öncesi sosyal değerler kazanımı ölçeğinin geliştirilmesi ve sosyal değerler eğitimi programının anasınıfına devam eden çocukların sosyal değerler kazanımına etkisinin incelenmesi" amacıyla gerçekleştirilmiştir. "Okul Öncesi Sosyal Değerler Kazanımı Ölçeğinin" geliştirilmesinde metodolojik araştırma yöntemi kullanılmıştır. "Sosyal değerler eğitimi programının anasınıfına devam eden çocukların sosyal değerler kazanımına etkisi" ise ön test- son test ve kontrol gruplu deneysel desenle incelenmiştir. "Okul Öncesi Sosyal Değerler Kazanımı Ölçeğinin" geçerlik güvenirlik çalışması; Ankara ili, merkez ilçelerindeki Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı resmi ilköğretim okulları bünyesinde bulunan anasınıflarına devam eden 200 çocuk ile gerçekleştirilmiştir. "Okul Öncesi Sosyal Değerler Kazanımı Ölçeğinin" test tekrar test güvenirliği ise araştırmaya katılan 200 çocuk arasından tesadüfü olarak belirlenen 60 çocuk ile yapılmıştır. Sosyal değerler eğitimi programının, anasınıfına devam eden çocukların sosyal kazanımlarına etkisi amaçlı örnekleme yöntemi ile belirlenen Ulu Önder İlköğretim Okulu'nda gerçekleştirilmiştir. Ulu Önder İlköğretim Okulu anasınıfının sabah grubuna devam eden yirmi çocuk araştırmanın deney grubunu, öğleden sonra grubuna devam eden yirmi çocuk ise kontrol grubunu oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak;  anasınıfına devam eden çocukların sahip olduğu sosyal değerleri  belirlemek amacı ile araştırmacı tarafından geliştirilen "Okul Öncesi Sosyal Değerler Kazanımı Ölçeği" ve verilen cevapların kaydedilmesi için "Okul Öncesi Sosyal Değerler Kazanımı Ölçeği Cevap  Formu" kullanılmıştır. Sosyal değerler eğitimi programının, anasınıfına devam eden çocukların sosyal değerler kazanımına etkisini ortaya koymak amacıyla araştırmacı tarafından geliştirilen "Sosyal Değerler Eğitimi Programı" kullanılmıştır. "Sosyal Değerler Eğitimi Programı" resimli çocuk kitapları temel alınarak hazırlanmıştır. "Sosyal Değerler Eğitimi Programı" yirmi dokuz eğitim durumundan oluşmaktadır. Çocuklara haftada üç gün eğitim verilerek uygulanmaktadır. Uygulama süresi eğitim durumunda yer alan etkinliklere göre farklılık göstermektedir. "Okul Öncesi Sosyal Değerler Kazanımı Ölçeğinin" geçerlik kapsamında; kapsam geçerliliği ve yapı geçerliği analizleri, güvenirlik kapsamında ise; test-tekrar test kararlılık ve iç tutarlılık anlamında Kuder Richardson-20 (KR-20)  güvenirlik katsayıları hesaplanmıştır. "Sosyal değerler eğitimi programının çocukların sosyal değerler kazanımına etkisini" belirlemek için bağımsız gruplarda karşılaştırma yapmak için Mann-Whitney U testi, bağımlı gruplarda karşılaştırma yapmak için ise Wilcoxen işaret testi kullanılmıştır. Anlamlılık seviyesi olarak 0,05 alınmıştır. Elde edilen bulgular sonucunda; beş alt boyut ve 19 maddeden oluşan "Okul Öncesi Sosyal Değerler Kazanımı Ölçeğinin", anasınıfına devam eden çocukların sahip oldukları sosyal değerleri belirlemede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu tespit edilmiştir. "Sosyal Değerler Eğitimi Programının", çocukların sosyal değerler kazanımında etkili olduğu ve bu etkisinin kalıcı olduğu saptanmıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda; eğitimcilere, resimli çocuk kitabı yazar - çizerlerine, yayınevlerine ve araştırmacılara yönelik öneriler sunulmuştur.

Abstract:
The current study was carried out to determine "The development of scale for preschool social values acquisition and effect of the program of social values education on the social values acquisition of children attending to a kindergarten". A methodological research method was used in the development of "The Scale for Preschool Social Values Acquisition". As for the "Effect of the program of social values education on the social values acquisition of children attending to a kindergarten", it was examined through pre-test, post-test and control grouped experimental design. The validity and reliability tests of "The Scale for Preschool Social Values Acquisition" was carried out over 200 children attending to a kindergarten acting under the official primary schools of Ministry of Education in the central towns of the city of Ankara. Test and retest reliability of "The Scale for Preschool Social Values Acquisition" was carried over 60 children chosen randomly out of 200 children participating in the research. The effect of the program of social values education on the social values acquisition of children attending to a kindergarten was applied in the Ulu Önder Primary School determined through purposive sampling method. Twenty children attending the morning session of the Ulu Önder Primary School comprised the test group, while twenty other students attending to the afternoon session comprised the control group. As a data collection instrument of the research, "The Scale for Preschool Social Values Acquisition" was used to determine the social values of the children attending to a kindergarten and "Answer Form for the Scale for Preschool Social Values Acquisition" was used to register the replies. In order to determine the effect of the program of social values education on the social values acquisition of children attending to a kindergarten, "Social Values Education Program" developed by the researcher was used. "Social Values Education Program" was prepared depending on child books with pictures. "Social Values Education Program" was made up of twenty-nine educational status. It is applied teaching children three days a week. The application period varies depending on the activities taking place in the education. Within the content of validity of "The Scale for Preschool Social Values Acquisition", content validity and structure validity analyses were calculated and in terms of reliability, test, re-test, Kuder Richardson -20 (KR-2) reliability coefficients were calculated for the purpose of consistency and internal consistency. So as to determine the effect of "Social Values Education Program" on the social values acquisition of children, Mann-Whitney U test was used to compare independent groups and Wilcoxen Signed Rank Test was used to compare dependent groups. Significance level was taken as 0.05. As a result of the findings obtained; it was found that "The Scale for Preschool Social Values Acquisition" composed of five sub-dimension and 19 items was a valid and reliable instrument in determining social values that kindergarten children have. It was also found that "Social Values Education Program" was effective on the social values acquisition of children and this effect was permanent. In the light of these results, educators, child book writers and painters, publishing houses and researchers were given some recommendations.