Postmenopozal kadın hastalarda hiperlipidemi ile osteoporoz ve sarkopenı̇ arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between hyperlipidemia and osteoporosis and sarcopenia in postmenopausal female patients
Yazar: FATIMA EDİBE ŞENER
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR KARA
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Hiperlipideminin, osteoporoz (OP) ve sarkopeni ile ilişkisini güncel ve objektif yöntemlerle inceleyerek literatüre katkı sağlamayı hedefledik. 
Gereç ve Yöntemler: Bu araştırmaya, Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Onkoloji Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları polikliniklerine başvuran 50 yaş ve üzeri postmenopozal kadın hastalar katılmıştır. Araştırmada hiperlipidemi tanısı olan 221 hasta ve hiperlipidemi tanısı olmayan 369 gönüllü incelenmiştir. Araştırmaya ileri evre karaciğer/böbrek yetmezliği, ileri evre kalp yetersizliği, ciddi kronik obstruktif akciğer hastalığı (KOAH), aktif maligniteleri olan, ileri seviyede nörolojik veya kas iskelet sistemi hastalığı olan, romatizmal hastalıkları olan hastalar dahil edilmedi. Hastalardan demografik, tıbbi veriler, fiziksel ölçümler ve laboratuvar sonuçları toplandı. Otur- kalk testi, el kavrama kuvveti değerlendirildi. Ultrasonografi aracılığıyla kas, tendon ve kıkırdak kalınlıkları ile supraspinatus yırtığının varlığı değerlendirildi. Osteoporozun varlığı, DXA (Dual X-Ray Absorpsiyometri) aracılığıyla incelendi. Hasta ve kontrol gruplarına ait veriler ise istatistiksel analizlerle değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamızda osteoporoz ve sarkopeni gibi hiperlipideminin de ileri yaş grubunda daha sık olduğu görüldü. Hiperlipidemili grupta OP sıklığı yaklaşık 1,5 kat daha fazlaydı. Ayrıca hiperlipidemi varlığında FRAX 10 yıllık majör osteoporotik kırık riski yüzdesi ve kalça kırığı riski yüzdesinde anlamlı bir artış tespit edildi. Hiperlipidemili grupta statin kullananlarda Supraspinatus tendon (SSP) yırtığı yaklaşık 3,3 kat daha fazla görüldü. Hiperlipidemi tanısı olan hastalarda kontrol grubuna göre sarkopeni görülme sıklığında veya sarkopeni parametrelerinde anlamlı farklılık görülmedi.
Sonuç: Çalışmamız OP ile hiperlipidemi arasında pozitif bir ilişki olduğunu, ayrıca hiperlipidemili hastalarda statin kullanımının SSP yırtığında artışa neden olduğunu göstermektedir. Literatüre bu konu hakkında katkıda bulunduğumuzu düşünmekteyiz; çalışmamız, yapılacak yeni ve daha kapsamlı çalışmalara yol gösterici olacaktır. Çalışmamız, hiperlipideminin sayıca az ve yaş olarak görece genç katılımcılarımızda sarkopeni üzerinde bir etkisi olmadığını ortaya koymaktadır. Ancak bu konunun daha geniş bir katılımcı grubu ve daha uzun süreli takiplerle incelendiği ek çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
Objective: We aimed to contribute to the literature by examining the relationship between hyperlipidemia, osteoporosis, and sarcopenia using current and objective methods.
Materials and Methods: Postmenopausal female patients aged 50 years and over who applied to the Internal Medicine outpatient clinics of the Health Sciences University Dr. Abdurrahman Yurtaslan Ankara Oncology Training and Research Hospital participated in this study. 221 patients diagnosed with hyperlipidemia and 369 volunteers without hyperlipidemia were examined in the study. Patients with advanced liver/renal failure, advanced heart failure, severe chronic obstructive pulmonary disease (COPD), active malignancies, advanced neurological or musculoskeletal diseases, and rheumatic diseases were not included in the study. Demographic and medical data, physical measurements, and laboratory results were collected from the patients. The chair stand test and hand grip strength were evaluated. Muscle, tendon and cartilage thicknesses and the presence of supraspinatus tear were evaluated via ultrasonography. The presence of osteoporosis was examined by means of DXA (Dual X-Ray Absorptiometry). Statistical analyses were performed on the patient and control group data.
Results: In our study, hyperlipidemia, like osteoporosis and sarcopenia, was found to be more common in the older age group. The prevalence of osteoporosis was approximately 1.5 times higher in the hyperlipidemic group. Additionally, a significant increase in FRAX 10-year major osteoporotic fracture risk percentage and hip fracture risk percentage were found in the presence of hyperlipidemia. Supraspinatus tendon (SSP) rupture was approximately 3.3 times more common in statin users in the hyperlipidemia group. No significant difference was observed in the frequency of sarcopenia or sarcopenia parameters in patients diagnosed with hyperlipidemia compared to the control group.
Conclusion: Our study shows that there is a positive relationship between OP and hyperlipidemia, and that statin use in patients with hyperlipidemia causes an increase in SSP rupture. Our study contributes to the existing literature on this subject and will serve as a foundation for future, more comprehensive research. Our study indicates that hyperlipidemia has no significant effect on sarcopenia, given the limited number of participants and their relatively young age. However, further research involving larger cohorts and prolonged follow-up periods is necessary to thoroughly explore this topic.