Mesane tümörlü hastalarda klinik pregresyonu ve tedaviye yanıtı değerlendirmede poliferating cell nuclear antigen (PCNA), Ki-67 ve nucleolar organize region (AgNOR)'un değeri
The Value of proliferating cell nuclear antigen (PCNA), Ki-67 and nucleolar organizer region (AgNOR) in the evaluation of clinical progression and treatment response in patients with bladder tumors
Yazar: MURAT BOZLU
Danışman: PROF. DR. YUSUF ZİYA MÜFTÜOĞLU
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Üroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 1998
Konu: Üroloji = Urology
Dizin: Mesane neoplazmları = Urinary bladder neoplasms ; Nucleolus organize edici bölge = Nucleolus organizer region

Özet:
Bu çalışmanın amacı, mesane tümörlü hastalarda klinik progresyonu; intravezikal BCG veya sistemik M-VEC kemoterapisi alan hastalarda, hastaların tedaviye olan yanıtını belirlemede, PCNA, Ki-67 ve AgNOR incelemesinin prediktif bir değeri olup olmadığının ortaya konulması ve bu proliferasyon marker'ları ile evre, grade gibi klinikopatolojik parametrelerin korelasyonunun araştırılmasıdır. HASTALAR VE YÖNTEM: Çalışma grubuna mesane tümörlü 77 hasta ve herhangi bir malignitesi olmayan 13 kontrol vakası dahil edilmiştir. Yüzeyel mesane tümörlü hastaların 32'sine TUR+intravezikal BCG uygulanmış, invaziv mesane tümörlü hastaların ise 22'sine sistemik M-VEC kemoterapisi verilmiştir. Hastalara tedavi öncesinde TUR yapılarak evre ve grade durumu ortaya konmuş; TUR materyallerinde immünhistokimyasal yöntemle PCNA, Ki-67 ve AgNOR boyamaları yapılmıştır. Bu proliferasyon marker'larının klinikopatolojik parametreler ile korelasyonu ve tedaviye olan yanıt ile ilişkisi araştırılmıştır. BULGULAR: Evre ile grade arttıkça PCNA, Ki-67 indeksleri ve AgNOR değerleri artış göstermiştir (p<0.001). Kontrol grubu ile tümörlü hastaların PCNA, Ki-67 indeksleri ve AgNOR değerleri karşılaştırıldığında, tümörlü hastalarda belirgin yükseklik bulunmuştur (p<0.001). Yine invaziv tümörlerde PCNA, Ki-67 indeksleri ve AgNOR değerleri, yüzeyel tümörlerden daha yüksek olarak bulunmuştur (p<0.001). Yüzeyel tümörlerde, TUR+intravezikal BCG alanlardan nüks edenlerde, tümörsüz izlenenlere göre daha yüksek PCNA ve Ki-67 indeksleri saptanmıştır (p<0.01 ve p<0.001). Bu grupta AgNOR değeri daha az anlamlıdır (p=0.05). TUR+intravezikal BCG tedavisi alanlarda PCNA için eşik değer 29 (spesifite % 70.8, sensitivite % 87.5, ppv % 50, npv % 94.4), Ki-67 için eşik değer 26 (sepisifite % 79.2, sensitivite % 87.5, ppv % 58.3, npv % 95) olarak hesaplanmıştır. İnvaziv mesane tümörü olan ve sistemik M-VEC kemoterapi alan hastalarda, tedaviye yanıt vermeyenlerde, tedaviye yanıt verenlerden daha yüksek PCNA, Ki-67 indeksleri ve AgNOR değerleri elde edilmiştir (p<0.001). Bu hasta grubunda PCNA için eşik değer 40 (spesifite % 89, sensitivite % 90, ppv % 90, npv % 75), Ki-67 için eşik değer 35 (spesifite % 92, sensitivite % 92, ppv % 95, npv % 78) ve AgNOR için eşik değer 3.2 (spesifite % 88.9, sensitivite % 89, ppv % 88, npv % 70) olarak hesaplanmıştır. SONUÇ: Mesane tümörlerinde PCNA, Ki-67 indeksleri ve AgNOR değerleri hesaplanarak klinik progresyon hakkında fikir yürütülebilir. Bu hasta grubunda intravezikal BCG tedavisi veya sistemik M-VEC kemoterapisi planlandığında PCNA, Ki-67 indeksleri ve AgNOR değerlerine bakılarak tedaviye yanıt hakkında yorum yapılabilir. Ayrıca tedavi seçenekleri değerlendirilirken PCNA, Ki-67 indeksleri ve AgNOR değerleri yardımcı olabilir. Daha geniş serilerde ve uzun dönemli takiplerle elde edilebilecek eşik değerler; PCNA, Ki-67 ve AgNOR yöntemlerinin rutin klinik uygulamalarda yerini almasını ve tedaviye yönelik seçeneklerin değerlendirilmesinde objektif kriterler getirilmesini sağlayacaktır.

Abstract: