Denizyolu yük taşımacılığında maliyetler ve bir uygulama
Costs in sea cargo transportation and an application
Yazar: ÖZGÜR ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. CENGİZ ERDAMAR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Denizcilik = Marine ; İşletme = Business Administration
Dizin: Deniz ticareti = Sea trade ; Deniz yolu taşımacılığı = Sea transportation ; Lojistik departman = Logistics department ; Maliyet = Cost ; Maliyet muhasebesi = Cost accounting ; Maliyet planlaması = Cost planning ; Maliyet yönetimi = Cost management ; Yük taşımacılığı = Freight transportation

Özet:
Çalışmanın amacı, maliyet muhasebesi bilgi sistemlerinin yetersiz olduğu Türk denizyolu yük taşımacılığı sektörüne katkıda bulunmaktır. Bu amaçla denizyolu yük taşımacılığı işletmelerinin maliyetleri incelenmiştir. Çalışma, denizyolu yük taşımacılığı işletmelerinin endirekt maliyetlerinin hesaplanmasına ve hesaplanma sistemine ilişkin öneriler getirme doğrultusunda yapılmıştır. Çalışmada denizyolu yük taşımacılığı işletmelerinde taşıma aracı olan yük gemisi endirekt maliyetlerinin belirlenmesi ve denizyolu yük taşıma işletmelerindeki muhasebe sistemindeki sorunların tespit edilmesi amaçlanmaktadır. Bu kapsamda denizyolu yük taşımacılığı işletmeleri, denizyolu yük taşımacılığında kullanılan gemi kiralama sözleşmeleri incelenmiş, denizyolu yük taşımacılığı işletmelerinin maliyetleri tespit edilmiş, denizyolu yük taşımacılığı işletmelerinde maliyetlerin hesaplanmasında karşılaşılan sorunlar belirlenmiş ve sorunlara yönelik öneriler getirilmiştir. Öneriler getirilirken denizcilik sektöründe faaliyet gösteren bir işletmeye ait bir geminin gerçek verileri kullanılarak çalışmanın uygulama kısmı oluşturulmuştur. Uygulama kapsamında, hesaplamaları yapılan gemi, süreli gemi kiralama sözleşmesi (time charter) kullanılarak kiraya verilmiştir. Uygulamanın amacı, denizyolu yük taşımacılığı işletmelerinde taşıma aracı olan yük gemisi endirekt maliyetlerinin belirlenmesi ve endirekt maliyetlerin hesaplanmasına ilişkin önerilerin sunulmasıdır.

Abstract:
The aim of the study is to contribute to practice of Turkish sea cargo transportation sector whose cost accounting information systems are not sufficient. The study is conducted in a manner that indirect cost computation in sea cargo transportation is demonstrated and suggestions related to cost accounting information system are made. The study also aims to determine the indirect costs of cargo ships and to define problems in cost accounting systems of sea cargo companies Costs of sea cargo transportation businesses and difficulties related to their cost accounting system are examined. The study also covers sea cargo transportation companies, ship lease agreements related to sea cargo transportation, costs of sea transportation companies and problems in computing costs in this sector. The study provides with suggestions to the sector by using real information of a ship that belongs to a Turkish shipping company. The application of the study is based on this ship which is leased with time charter agreement. The aim of the application is to determine indirect costs of a cargo ship and to provide with suggestions about computation of indirect costs.