Aldatıcı paketleme pratiği üzerine bir inceleme: Türkiye'deki kek paketleri örneği
A research on deceptive packaging practice: The case of cake packages in Turkey
Yazar: SEÇİL TOROS
Danışman: PROF. DR. İRFAN ERDOĞAN
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations
Dizin: Aldatma = Deception ; Ambalajlama = Packaging ; Kek kalitesi = Cake quality ; Pazarlama = Marketing

Özet:
Bu tez çalışması, halka ilişkiler ve pazarlamada pek çok pratikte kullanılan tüketiciyi aldatmaya yönelik taktiklerin, paketleme pratiğinde de kullanılma olasılığından yola çıkılarak yapılmıştır. Aldatıcı paketleme pratiği konusu, Türkiye'deki paketli kek ürünleri örneği üzerinden incelenmiştir. Araştırma kapsamında kek paketleri nicel içerik analizi yöntemi ile incelenmiş ve bu yöntemle seçilen birimlerden elde edilen verilerden hareket edilerek aldatma pratiğinin doğası üzerinde çıkarımlar yapılmaya çalışılmıştır. Tüketicinin aldatılması ile amaçlananın ve beklenilen sonuçların neler olduğu ampirik araştırma sonucunda elde edilen bulgulardan hareketle, o bulguların ima ettikleri olasılıklar üzerinde niteliksel bağlar kurularak saptanmaya çalışılmıştır.Bulguların gösterdiği gibi, Türkiye'deki kek paketlerinde gerek üretilen, gerek gizlenen enformasyon ile gerekse enformasyonların ürünleri karşılaştırmayı güçleştirici biçimde manipüle edilmesi yoluyla aldatıcı pratikler kullanıldığı saptanmıştır. Her ne kadar, bu tez çalışmasında incelenen örneklerde bu pratiklerin birbirini destekler nitelikte kullanıldığı kanıtlanamasa da, paketler üzerinde aynı anda birden çok aldatıcı pratik bulunduğu görülmüştür.Elde edilen nicel verilerden yola çıkılarak üreticilerin, satıcıların, halkla ilişkiler uygulayıcılarının ve pazarlamacıların, ürünlerinin karakterleri ile ilgili olarak tüketicinin bilmesini istedikleri enformasyonu sağladıkları, ancak tüketicinin bilmesinde dezavantaj gördükleri enformasyonları ise sahteleri ile değiştirdikleri, vermedikleri veya gizlemeye çalıştıkları söylenebilir. İncelenen her birimde aldatıcı pratiklerin kullanıldığının görülmesi üzerine bu uygulamaların rastlantısal olamayacağı, tüketicinin ve toplumun iyiliği ve sağlılığının olumsuz etkilenmesi pahasına, ticari çıkar peşinde koşan profesyonellerce aldatıcı pratiklerin kasıtlı olarak planlandığı ve uygulandığı düşünülmektedir.Anahtar Kelimeler: Pazarlama İletişimi, Aldatma, Paketleme Pratiği, Kek Paketleri.

Abstract:
This study is about the deceptive practices in public relations and marketing activities. In order to understand and evaluate these deceptive practices, the cake packages were chosen as the area of study. Cake packages were examined with the content analysis method and inferences were made about the nature of the deception. Hence, this work reveals the tools and mechanisms in deceptive packaging practices by basing itself on solid empirical data.This thesis verifies that the deceptive packaging practices are common among the cake packages in Turkey. A considerable amount of packages display fake exaggerated or complicated information. Although it was not proved that deceiving practices were used in away to support each other, it was seen that many of them were used at the same time on the packages.Based on the acquired quantitative data, it can be said that sellers, public relation practitioners and marketers provide valuable information about their products. However at the same time they try to hide, change or manipulate information. Considering that deceptive practices have been used in each examined package, it is thought that, this application couldn?t be coincidental. Hence it can be concluded that these practices not only influence consumers wellbeing and health, but also proves that the professionals in the area intentionally plan and practice deception.Key Words: Marketing Communication, Deception, Packaging Practice, Cake Packages