Helikopter anne baba tutumları ile mesleki kişilik tipleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Azerbaycan Üniversite öğrencilerine yönelik bir araştırma)
Investigation of the relationship between helicopter parent attitudes and occupational personality types (A research in Azerbaijan University studens)
Yazar: NİJAT SHIKHALIZADE
Danışman: DOÇ. DR. ARZU GÜLBAHÇE
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Amaç: Azerbaycan'da öğrenim gören üniversite öğrencilerinin helikopter anne baba tutumları
ile mesleki kişilik tipleri arasındaki ilişkisini incelemek amaçlanmaktadır.
Yöntem: Araştırmada anne baba tutumları ve kişilik tipleri düzeylerininilişkisini belirlemek
amacıyla betimsel yaklaşım ve ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma
Azerbaycan'ın Bakü ilinde bulunan Azerbaycan Devlet Pedagoji Üniversitesinde öğrenim
gören 507 öğrenciden toplanan verilerle yürütülmüştür. Çalışmaya katılan öğrencilerin
demografik özelliklerini belirlemek amacıyla "Kişisel Bilgi Formu", anne baba tutumları
düzeyini belirlemek amacıyla "Algılanan Helikopter Ebeveyn Tutum Ölçeği", mesleki kişilik
tipleri düzeylerini belirlemek amacıyla "Mesleki Kişilik Tipleri Envanteri Ölçeği"
kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırma bulgularına göre öğrencilerin demografik özellikleri ile çalışmanın
değişkenleri arasında farklılıklar bulunmuştur. Öğrencilerin anne ve babalarını helikopter
ebeveyn tutumuna sahip olarak görme durumları açısından anlamlı fark olduğu görülmektedir
Algılanan helikopter ebeveyn tutum puanları ile mesleki kişilik tipleri puanları arasında pozitif
yönlü ilişki bulunmuştur. Öğrencilerin annelerinin ve babalarının eğitim durumları çalışmanın
değişkenine göre annenin sosyal, geleneksel ve gerçekçi mesleki kişilik tipi puanları ile baba
sosyal mesleki kişilik tip puanları arasında anlamlı düzeyde fark olduğu tespit edilmiştir.
Öğrencilerin ailedeki kişi sayısına göre hem Mesleki Kişilik Tipleri Envanteri puanları
açısından hem de Algılanan Helikopter Ebeveyn Tutum Ölçeği puanları açısından aralarındaki
fark önem düzeyinde anlamlı bulunmuştur.
Sonuç: Araştırma sonucunda annelerin babalarına göre daha fazla helikopter tutuma sahip ve
Babaların da annelere göre daha fazla ilgisiz tutuma sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır.
Kadınların erkeklere göre anneyi Etik ve ahlaki konularda, babayı Etik ve ahlaki konularda ve
Duygusal-kişisel yaşam alanında helikopter değerlendirme puan ortalamalarının daha yüksek
olduğu görülmektedir. Annesinin eğitimi lise olan öğrencilerin annesinin eğitimi üniversite olan
öğrencilere göre Sosyal Mesleki Kişilik Tip, Geleneksel Mesleki Kişilik Tip puanları daha
yüksek olduğu bulunmuştur. Babasının eğitimi lise olan öğrencilerin babasının eğitimi
üniversite olan öğrencilere göre Sosyal Mesleki Kişilik Tip puanları daha yüksek olduğunu
tespit edilmiştir. Öğrencilerin ailesinin aylık geliri 500 ve altı ve 1001 ve üstü olan öğrencilerin
ailesinin aylık geliri 501 ve 1000 arasında olan öğrencilere göre Girişimci Mesleki Kişilik Tip
puanları daha yüksek olduğunu tespit edilmiştir. Ailesindeki kişi sayısı 7 ve üstü olan
öğrencilerin ailesindeki kişi sayısı 2, 3, 5 ve 6 olan öğrencilere göre, ailesindeki kişi sayısı 4
olanların ailesindeki kişi sayısı 3 ve 6 olan öğrencilere göre Sosyal Mesleki Kişilik Tip puanları
daha yüksek olduğunu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler: helikopter ebeveyn, anne baba tutumları, mesleki kişilik,

Abstract:
Purpose: It is aimed to examine the relationship between helicopter parent attitudes and
professional personality types of university students studying in Azerbaijan.
Method: In the study, descriptive approach and relational scanning method were used to
determine the relationship between parental attitudes and personality types levels. The research
was conducted with data collected from 507 students studying at various universities in Baku,
Azerbaijan. "Personal Information Form" was used to determine the demographic
characteristics of the students participating in the study, the "Perceived Helicopter Parental
Attitude Scale" to determine the level of parental attitudes, and the "Professional Personality
Types Inventory Scale" to determine the levels of professional personality types. Statistics
Package Program for Social Sciences was used for the analysis of the data.
Findings: According to the research findings, there were differences between the demographic
characteristics of the students and the variables of the study. It is seen that there is a significant
difference in terms of students' seeing their parents as having helicopter parenting attitude. A
positive correlation was found between perceived helicopter parent attitude scores and
occupational personality types scores. It has been determined that there is a significant
difference between the social, traditional and realistic occupational personality type scores of
the mother and the social occupational personality type scores of the fathers according to the
educational status of the mothers and fathers of the students. The difference between the
students in terms of both the Occupational Personality Types Inventory scores and the
Helicopter Parent Attitude/s Scale scores according to the number of people in the family was
found to be significant at the level of importance.
Conclusions: As a result of the research, it was concluded that mothers have more helicopter
attitude than their fathers and fathers have more disinterested attitude than mothers. It is seen
that women have higher helicopter evaluation scores than men in the field of ethical and moral
issues, the father in ethical and moral issues, and emotional-personal life. It was found that the
Social Occupational Personality Type and Traditional Occupational Personality Type scores of
the students whose mothers had a high school education were higher than those whose mothers
had a university education. It has been determined that the Social Professional Personality Type
scores of the students whose father's education is high school are higher than those whose
father's education is university. It has been determined that the Entrepreneurial Professional
Personality Type scores of the students whose families have a monthly income of 500 and below
and 1001 and above have higher Entrepreneurial Professional Personality Type scores than the
students whose families have a monthly income between 501 and 1000. It has been determined
that the Social Professional Personality Type scores of students with 7 or more family members
are higher than students with 2, 3, 5 and 6 people in their family, and those with 4 people in
their family have higher Social Professional Personality Type scores than students with 3 and
6 people in their family.
Keywords: helicopter parent, parental attitudes, professional personality, personality types,
choice of profession