Durgun su kültüründe yetiştirilen marulda ozon uygulamasının solüsyonun besin kompozisyonu ile bitkinin verim ve kalitesi üzerine etkisi
The effects of ozone treatment on nutrient solution composition and yield and quality of lettuce grown in floating culture
Yazar: ESRA OKUDUR
Danışman: PROF. DR. NURGÜL ERCAN
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma durgun su kültüründe hava motoruyla veya ozon jeneratörüyle besin solüsyonuna oksijen kazandırmanın, besin solüsyonu bileşimine ve marulun verim ve kalitesi üzerine etkilerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bohemia marul çeşidi durgun su kültüründe, 200x50x20 cm ölçülerinde 12 adet plastik tankta yetiştirilmiştir. GN 202c model ozon jeneratörü ve hava motorunun (kontrol) kullanıldığı bu çalışma tesadüf blokları deneme deseninde 6 tekerrürlü ve her tekerrürde 36 bitki bulunacak şekilde düzenlenmiştir. Çalışmada ozon uygulamasının besin solüsyonun bileşimine etkisini belirlemek için, ozon jeneratörü ve hava motoru uygulamalarının her tekerrüründen ayrı ayrı alınan besin çözelti örnekleri analiz ettirilmiştir.  Çalışmada ayrıca uygulamaların verim ve kalite üzerine etkileri ve yaprağın element içerikleri de belirlenmiştir. İstatistik analizler, SPSS paket programında gerçekleştirilmiştir.
Çalışmada ozon jeneratörü ve hava motoru kullanmanın besin solüsyonun bileşiminde farklılıklar oluşturduğu saptanmıştır. K, P, Ca, Mg, Fe, Mn, Zn elementlerinin hava motoru uygulanan solüsyonda ozon jeneratörü kullanılan solüsyondakinden daha yüksek değerlere sahip olduğu saptanmıştır. B, S ve Mo ise ozon uygulanan solüsyonda hava motoru uygulanan solüsyondakinden daha yüksek bulunmuştur. Ancak bitkilerin yetiştirildiği besin solüsyonun element bileşiminde fark olmasına karşın, yaprak analizi sonuçlarında yaprağın besin elementi içeriği bakımından uygulamalar arasında istatistiki önemde bir fark bulunmamıştır. Yaprak analizi sonucunda yaprakta fosfor, mangan, çinko, demir elementlerinin yeterli seviyede olduğu ancak toplam azot, potasyum, kalsiyum, magnezyum, çinko, bakır ve bor elementlerinin az, nitrat azotunun ise fazla olduğu saptanmıştır.  Uygulamaların bitki uzunluğu, gövde uzunluğu, bitki kök ağırlığı,  gövde uzunluğu/ bitki boyu değeri, toplam yaprak sayısı, pazarlanabilir yaprak sayısı, yaprak alanı, parsele verim, klorofil miktarı, L, a, b ve hue değeri üzerine etkisi istatistiki önemde (α=0,05) bir farklılık yaratmadığı saptanmıştır.  Ozon jeneratörü ve hava motoru uygulamalarının kök uzunluğu, gövde çapı, gövde ağırlığı, yaprak eni, yaprak boyu, yaprak ağırlığı, yaprak kuru ağırlığı ve kroma değeri üzerine etkisi ise istatistiki önemde (α=0,05) bulunmuştur.

Abstract:
This study was conducted in order to determine the effects of using air pump or ozone generator in order to provide oxygen to the nutrient solution on the nutrient solution composition and the yield and quality of lettuce grown in floating culture. Lettuce cv Bohemia were grown in six plastic tanks in floating culture. In this study, in order to provide oxygen to the nutrient solution GN 202c models ozone generator and air pump (control) were used. Experimental design of the study was randomized complete block with three replications with 36 plants each. Nutrient solution samples were taken from each replication both in ozone generator and aquarium pump applications separately and analyzed in order to determine the effects of ozone application on the solution's nutrient composition. Statistical analysis performed by using SPSS software. 
As a result of analysis of the nutrient solutions it was found that elements of K, P, Ca, Mg, Fe, Mn and Zn in the air pump applied solution have higher values than those in the ozone generator applied solution. Although the difference in the elemental composition of nutrient solutions, the results of leaf analysis showed that there were no statistical significant differences in nutrient content of leaves according to applications. In this study it was determined that phosphorus, manganese and zinc were at a sufficient level; nitrogen, potassium, calcium, magnesium, zinc, copper and boron were not  at enough level, and nitrate were excessive.  In this study, statistically significant differences were determined between the applications in terms of root length, stem diameter, stem weight, leaf area, leaf length, leaf width, leaf dry weight and chroma value. There were no statistical differences between the applications in terms of plant length, stem length, root weight, core ratio, the number of leaf, leaf area and yield.