Demokrasi ve ekonomik özgürlüklerin banka performansına etkisi: Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelere yönelik ampirik bir yaklaşım
The effect of democracy and economic freedoms on bank performance: An empirical approach to developed and developing countries
Yazar: GÖKHAN DAĞILGAN
Danışman: PROF. DR. MAHMUT ZORTUK
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Bankacılık = Banking ; Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics
Dizin: Bankacılık sektörü = Banking sector ; Bankalar = Banks ; Demokrasi = Democracy ; Ekonomik özgürlük = Economic freedom ; Gelişmekte olan ülkeler = Developing countries ; Gelişmiş ülkeler = Developed countries ; Performans = Performance

Özet:
Ülkelerin kurumsal yapısının toplumsal ilişkileri düzenlemenin yanı sıra, makro değişkenlerin arka planında yer alarak bankacılık performansını da belirlediği düşünülmektedir. Son yıllarda ekonomi alanında yapılan çalışmalarda kurumsal yapının etkisinin göz ardı edilemeyeceği görüşü hakim olmuştur. Bu sebeple de yapılan çalışmada kurumsal yapının temel bileşenleri olan demokrasi ve ekonomik özgürlüklerin bankacılık performansına olan etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Demokrasi ve ekonomik özgürlüklerin banka performansı üzerindeki etkilerinin araştırıldığı çalışmada, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin 2005-2017 yılları arasını kapsayan bankacılık sektörüne ait veriler kullanılmıştır. Panel veri seti ve dinamik model ile sistem GMM tahmincisi kullanılarak yapılan analizlerden elde edilen sonuçların tutarlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 
Çalışmada 36 gelişmiş, 46 gelişmekte olan ve hepsinin toplamı 82 ülke için ayrı ayrı analizler yapılmıştır. Diğer önemli bir özellik de, bankacılık performansının karlılık ve maliyet verimliliği yönleri ile analiz edilmesidir. 
Çalışmanın sonucunda demokrasi seviyesindeki artış aktif karlılığı arttırırken, net faiz marjını olumsuz etkileyerek azaltmaktadır. Ekonomik özgürlük seviyesindeki artış özkaynak karlılığı yüksek bir oranda artırmaktadır. Demokrasi maliyet verimliliğini artırırken, ekonomik özgürlük ise azaltmaktadır. Gelişmiş ülkelerde demokrasi karlılığı artırırken, maliyet verimliliğini azaltmaktadır. Gelişmekte olan ülkelerde ise ekonomik özgürlük karlılığı arttırmakta, fakat maliyet verimsizliğine yol açmaktadır.

Abstract:
In addition to regulating social relations, the institutional structure of countries is thought to determine banking performance by taking place in the background of macro variables. In recent years, the opinion that the effect of the institutional structure cannot be ignored has been prevalent in the studies in the field of economy. For this reason, the study aimed to determine the effects of democracy and economic freedoms, which are the basic components of the corporate structure, on banking performance.
In the study investigating the effects of democracy and economic freedoms on bank performance, the data of the banking sector covering the years 2005-2017 of developed and developing countries were used. It was concluded that the results obtained from the analysis using the panel data set and dynamic model and the system GMM estimator are consistent.
In the study, separate analyzes were made for 36 developed, 46 developing and 82 countries in total. Another important feature is analyzing banking performance in terms of profitability and cost efficiency.
As a result of the study, the increase in the level of democracy increases active profitability and decreases the net interest margin by negatively affecting it. The increase in the level of economic freedom increases the return on equity at a high rate. While democracy increases cost efficiency, economic freedom decreases. While democracy increases profitability in developed countries, it decreases cost efficiency. In developing countries, economic freedom increases profitability, but leads to cost inefficiency.