Kur'an-ı Kerime göre maddi ve manevi kazanç imkanları
Material and nonmaterial winning oppurtunities according to holy Quran
Yazar: MERAL GEDİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KADRİ ZİYAETTİN COŞAN
Düzce Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion
Dizin: Ahiret = Hereafter ; Kazançlar = Earnings ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Maddi değerler = Material values ; Maddi varlık = Material object ; Manevi faktörler = Moral factors ; Maneviyat = Spirituality ; Nimetler = Blessings ; Rızık = Rızık ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bu çalıĢmanın yapılmasında temel amaç maddî ve mânevi kazanç 
imkânlarının Kur‟ân-ı Kerîm çerçevesinden incelenmesidir. ÇalıĢma da literatür 
tarama yöntemi kullanılmıĢtır. Temel tefsir kaynaklarına inilmiĢ, konu bağlamında; 
lügat, hadis, fıkıh, tez makale ve dergilerden faydalanılmıĢtır. Kazanç; kiĢinin 
eylemleri sonunda elde ettiği her tür maddî ve mânevî değerdir. Ġslâm iktisadının 
temelini oluĢturan kazanç Kur‟ân-ı Kerîm‟de türevleriyle beraber pek çok defa 
geçmektedir. Kur‟ân‟da kazanç; kesb, ticaret, mal, meta„, sa„y, rızık, ecir, fevz, iĢtira, 
amel, bey„, nimet, hars, kavramları ile ifade edilmiĢtir. Bu kavramlar kiĢinin gerçek 
anlamda maddî ve mânevî kazanımları olan günah, sevap, mal, mülk ve benzeri 
Ģeyleri ifade eder. Kur‟ân‟da kazançla ilgili bir de zıt anlamlı kavramlar vardır.
Bunlar; hüsran, ceza, bâtıl, fesat, azap, buhl/Ģuhh gibi kavramlardır. Bu kavramlar
kiĢinin maddî ve mânevî her tür kaybını ifade eder. Kur‟ân‟da kazancın hangi 
kavramlarla ifade edildiği, meĢrû ve meĢrû olmayan kazanma yolları, dünya 
kazancını oluĢturan maddî boyutu, ahiret kazancını oluĢturan mânevî boyutu, âyetler 
ıĢığında ele alınmıĢ ve gerçek kazancın dünyalık maddîyattan ziyade ahirette 
Allah‟ın rızâsını kazanmak olduğu anlaĢılmıĢtır. Bunun için de Allah‟a iman etmek, 
sâlih amel iĢlemek, can ve mal ile Allah yolunda cihat etmek emredilmiĢtir. Bu 
bağlamda ahiret yurdunun imarı dünya hayatının Kur‟ân-î ilkeler doğrultusunda 
ihyasıyla mümkün olmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Kur‟ân, Kesb, Ticaret, Rızık, Nimet, Dünya, Ahiret, 
Maddî Kazanç, Mânevî Kazanç.
sonra doldurulacaktır.

Abstract:
The main purpose in conduct of the study is to analyze moral and material 
gain opportunities within the scope of the Koran. Literature review method is used in 
the study. Main hermeneutics sources were applied within the context of the subject; 
dictionaries, hadith and fiqh texts, theses and articles were benefited from. Gain is all 
kinds of moral and material values that one acquired as a result of his/her actions. 
Underlying Islamic Economics gain, with its derivations, is mentioned in the Koran 
several times. Gain corresponds to concepts of acquisition, trade, property, 
commodity, effort, sustenance, wages, salvation, purchase, deed, price, favor, and 
accumulate. These concepts express one‟s moral and material acquisitions in real 
terms like committing a sin, acquiring merit, property and so on. There are also
negative meaning words related to gain in the Koran. These are disappointment, 
punishment, invalid, depravement, torment and stinginess. These concepts state one‟s 
all kinds of losses. Which concepts used to express gain in the Koran, legitimite and 
illegitimite ways of gain, earthly gain forming the material aspect, aethereal gain 
forming the moral aspect are discussed in the light of the Koran and it is understood 
that the real gain is gaining God‟s sake hereafter rather than earthly gain. For this, 
believing in God, doing a good deed, jihad with property and lives in the way of God 
are ordered. In this regard, it is possible to construct afterlife by improving earthly 
life in accordance with Koranic principles. 
Keywords: Koran, Acquisition, Trade, Sustenance, Favor, Earth, Afterlife, 
Material Gain, Moral Gain
lacaktır.