Fen bilimleri ve matematik öğretmenlerinin FeTeMM öz yeterlilikleri ile fen okuryazarlığı arasındaki ilişkinin incelenmesi
The examination of the relationship between STEM self efficacy and science literacy of science and mathematics teachers
Yazar: EBRU ŞATA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL TEKEREK
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışmada; fen bilimleri ve matematik öğretmenlerinin FeTeMM öz yeterlilik düzeyleri
ile fen okuryazarlık düzeyleri ve aralarındaki ilişki incelenmiştir. Betimsel tarama
modelinin benimsendiği araştırma, 2020-2021 eğitim öğretim yılı bahar dönemi
Kahramanmaraş ilinde MEBʼe bağlı ortaokullarda görev yapan 387 fen bilimleri ve
matematik öğretmenleri ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, Kişisel Bilgi Formu,
FeTeMM Uygulamaları Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeği ve Fen ve Teknoloji
Okuryazarlığına Yönelik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma verileri IBM
SPSS 22.0 paket programında analiz edilmiştir. FeTeMM Uygulamaları Öğretmen Öz
Yeterlilik Ölçeğinden elde edilen veriler normal dağılıma sahip olmasından dolayı
bağımsız örneklem T-testi ve ANOVA (Tukey) testleri uygulanarak analiz edilmiştir. Fen
ve Teknoloji Okuryazarlığına Yönelik Öz Yeterlik Algısı Ölçeğinden elde edilen veriler
normal dağılım göstermediğinden dolayı Mann Whitney–U testi ve Kruskal Wallis–H
Testi (Tukey) testleri uygulanarak analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları; öğretmenlerin
FeTeMM öz yeterlilik düzeyinin yüksek; cinsiyet ve kıdem durumu açısından anlamlı
farklılık olmadığı branş ve eğitim durumu açısından anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir.
Öğretmenlerin fen okuryazarlık düzeyleri ortalamanın üzerinde bir seviyede; cinsiyet
açısından anlamlı farklılık olmadığı branş, eğitim durumu ve kıdem durumu açısından
anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir. FeTeMM öz yeterlilik düzeyleri ile fen okuryazarlık
düzeyleri arasında; fen bilimleri öğretmenlerinin anlamlı ve pozitif yönde orta düzey ilişki,
matematik öğretmenlerinin anlamlı ve pozitif yönde düşük düzey ilişki olduğu
belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler: FeTeMM eğitimi, fen okuryazarlık, öz yeterlilik, fen bilimleri öğretmenleri, matematik öğretmenleri

Abstract:
In the research; science and mathematics teachers' STEM self-efficacy levels and science
literacy levels and the relationship between them were examined. The research, in which
the descriptive and relational study method was adopted, was carried out with 387 science
and mathematics teachers working in middle schools affiliated to the Ministry of National
Education in a province Kahramanmaraş in the spring term of the 2020-2021 academic
year. Personal information form, STEM self-efficacy scale and self-efficacy perception
scale for science and technology literacy were used in the research. Research data were
analyzed with the help of IBM SPSS 22.0 package program. The data obtained from the
STEM applications teacher self-efficacy scale were analyzed by applying the independent
sample T-test and ANOVA (Tukey) tests. The data obtained from the self-efficacy
perception scale for science and technology literacy were analyzed by applying Mann
Whitney–U test and Kruskal Wallis–H Test (Tukey). Research results; teachersʼ STEM
self-efficacy level is high; it was determined that there was no significant difference in
terms of gender and seniority, but there was a significant difference in terms of branch and
education status. Science literacy levels of teachers are at medium level; it was determined
that there was no significant difference in terms of gender, there was a significant
difference in terms of branch, education level and seniority. In terms of STEM selfefficacy levels and science literacy levels; it was determined that science teachers had a
significant and positive moderate relationship, and mathematics teachers had a significant
and positive low level relationship. Suggestions were made presented in line with the
results obtained from the research.

Keywords: STEM education, science literacy, self-efficacy, science and mathematics teachers