Video-EEG monitoring aracılığı ile NON-epileptik psikojen nöbet tanısı alan hastaların takibi
Follow-up of non-epileptic psychogenic seizure patients diagnosed VİA video-EEG monitoring
Yazar: BURAK CEYLAN
Danışman: PROF. DR. SÜLEYMAN KUTLUHAN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı / Nöroloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Elektroensefalografi = Electroencephalography ; Elektromiyografi = Electromyography ; Epilepsi = Epilepsy ; Konversiyon bozuklukları = Conversion disorder ; Nöbetler = Seizures

Özet:
Non-epileptik psikojen nöbet (NEPN) tanılı hastalarda düşük eğitim düzeyi, düzensiz aile yapısı, düşük sosyoekonomik düzey, azalmış yaşam kalitesi, eşlik eden psikiyatrik hastalık komorbidite, geç başlangıç yaşı gibi faktörler tedaviye direnç nedenleri arasında önemli rol oynamaktadır. Farmakolojik tedaviler ve psikoterapi gibi tedavi yöntemlerine rağmen prognoz genellikle kötüdür. Bu çalışmada NEPN'li hastalarda prognozu etkileyen faktörler ve NEPN'nin yaşam kalitesine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Çalışmamıza 2013-2020 yılları arasında SDÜTF Hastanesi Nöroloji kliniğinde VEM'de takip edilerek NEPN tanısı alan 54 olgu dâhil edilmiştir. Olguların sosyodemografik özellikleri, semiyolojik özellikleri, AEİ rejimi, tanıda gecikme süresi, psikostresör faktörler, psikiyatrik özellikler ve tanı sonrasında nöbetsizlik oranları incelenmiştir. Depresif belirtilerin şiddeti, organik ve psikiyatrik belirtilerin düzeyi ve yaşam kalitesini değerlendirmek amaçlı ölçekler (BDI, SCL90R, SF-36) uygulanmıştır.
        Olguların 20'sinde (%37) nöbetsizlik izlenmiştir. Semptom başlangıç yaşı ile tedaviye direnç arasında zayıf bir ilişki saptanmıştır. NEPN'lerin, evli olan olgularda anlamlı düzeyde daha fazla tekrarladığı görülmüştür. Epilepsinin eşlik ettiği olgularda eğitim süresi daha düşük olup, bu fark istatistiksel olarak anlamlıydı. Düşük eğitim seviyeli olgularda tedavideki sonuçlar olumsuzdu. Tanıda gecikme süresi ortalama 5,57 ± 7,49 yıl olup, tanıda gecikme ile nöbetsizlik arasında bağıntı izlenmemiştir. Klinik takipte nöbetsizlik NEPN ve epilepsi tanısı birlikte olanlarda daha düşük oranda saptanmış olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı. NEPN ve epilepsi tanısının birlikte görüldüğü olgularda çoklu AEİ kullanımı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha fazlaydı. NEPN'lerin süresi ile nöbetsizlik arasında ilişki olmadığı dikkatimizi çekti. VEM takibindeki nöbetlerin %38,9'unun akinetik NEPN, %46,3'unun generalize motor NEPN, %9,3'ünün subjektif NEPN, %5,6'sının fokal motor NEPN olduğu tespit edildi. Nöbetsizlik ve cinsiyet ile NEPN semiyolojisi arasında da ilişki saptanmamıştır. AEİ'leri kademeli olarak kesilen ya da kesilme sürecinde olanlarda NEPN'lerde iyileşme oranı daha fazla görülse de, bu fark istatistiksel olarak anlamlı değildi. Konversiyon bozukluğuna eşlik eden ek tanıların olduğu olguların sayısı, NEPN'leri iyileşen ve devam eden gruplar arasında anlamlı farklılık göstermedi. Psikiyatrik takibe uyumlu olanlarda nöbetsizlik istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha fazla bulundu. Tedaviye dirençli olgularda daha fazla somatik yakınma, ağrı, genel sağlık algısında kötüleşme, fiziksel işlevsellik kaybı, yorgunluk belirtileri, depresif belirtiler, fobi, kaygı düzeyinin olduğu dikkatimizi çekti. Epilepsi eşlik eden ve etmeyen olgular arasındaki mevcut ölçek parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu.
        Sonuç olarak; klinik takip sürecinde nöbetsizlik düşük oranda gözlenmiştir. NEPN'lerde genç yaş, bağımsız yaşam, yüksek eğitim düzeyi, tedavi sürecine uyum, eşlik eden epilepsinin olmaması, psikosomatik belirtilerin daha az olması, fiziksel veya sosyal kısıtlanmanın daha az olması iyi prognoz ile ilişkili olabilecek belirteçler olarak değerlendirilmiştir.

        Anahtar Kelimeler: Epilepsi, elektroensefalografi, konversiyon bozukluğu, psikojenik nöbet

Abstract:
Factors such as lower education level, disfunctional family, lower socioeconomic status, decreased quality of life, underlying psychiatric disease comorbidity, later age onset have a significant role among the reasons of resistance to treatment in patients with non-epileptic psychogenic seizures (NEPS). Prognosis is often poor, despite treatment modalities such as pharmacological treatments and psychotherapy. In this study, it was aimed to evaluate the factors affecting the prognosis and the effect of NEPS on the quality of life in patients.
Our study includes 54 participants who were diagnosed with NEPS between 2013-2020 (last 7 years) in Süleyman Demirel University Faculty of Medicine Neurology Clinic Video-EEG Monitoring (VEM) Unit. Sociodemographic characteristics, semiological characteristics, antiepileptic drug (AED) regimen, delay in diagnosis, psychostressor factors, psychiatric characteristics and seizure free rates after diagnosis were analysed. Psychiatric scales (BDI, SCL90R, SF-36) were used to evaluate the severity of depressive symptoms, the level of organic and psychiatric symptoms and quality of life.
       Twenty participants (37%) were seizure-free at follow-up. A weak relationship was found between age at symptoms onset and resistance to treatment. We found that NEPS continued in the married group at a statistically significant level. In cases with low education level, the results of the treatment are poor during the follow-up. The mean delay in diagnosis was 5.57 ± 7.49 years, and no relationship was observed between delay in diagnosis and seizure-free status. Seizure-free rates were found at a lower rate in patients with concomitant epilepsy, and the difference was statistically significant. The history of multiple AED use was statistically significantly higher in patients with concurrent epilepsy. It drew our attention that there was no correlation between the duration of NEPSs and seizure-free. When the seizures in the VEM Unit were analysed, we found that 38,9% were akinetic NEPS, 46,3% were generalized motor NEPS, 9,3% were subjective NEPS, and 5,6% were focal motor NEPS. There was also no relationship between seizure-free status and gender and NEPN semiology. Although the rate of seizure-free in NEPSs is higher in those whose AEDs are discontinued gradually or are in the process of discontinuation; this difference was not statistically significant. The number of cases with secondary psychiatric diagnoses in addition to conversion disorder did not differ significantly between the groups whose NEPSs recovered and continued. Seizure remission was found to be statistically significantly higher in those who were compatible with psychiatric follow-up. We found that there were more somatic complaints, pain, worsening of general health perception, loss of physical functionality, fatigue symptoms, depressive symptoms, phobia and anxiety in patients resistant to treatment. No statistically significant difference was found in the current scale parameters according to the presence or absence of epilepsy in NEPS.
        As a result; seizure remission was observed at a low rate during the follow-up period and the outcome was generally poor. Earlier age onset, marital status, higher education level, better adaptation to the treatment, absence of concommitant epilepsy, less psychosomatic symptoms, less physical/social restriction may affect the outcome in patients with NEPS.

        Keywords: Epilepsy, electroencephalography, conversion disorder, psychogenic seizure