Okul öncesi öğretmenlerinin üstün potansiyelli çocuklara ilişkin deneyimleri
Preschool teachers' experiences with potentially gifted children
Yazar: HATİCE DELİ
Danışman: DOÇ. DR. MÜGE ŞEN
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran ilişkileri = Peer relationships ; Deneyim = Experience ; Mesleki deneyim = Professional experience ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Öğretmenler = Teachers ; Üstün yetenek = Gifted ; Üstün yetenekli çocuklar = Gifted children

Özet:
Bu çalışma, okul öncesi dönem üstün potansiyelli çocuklarla eğitim-öğretim faaliyeti yürütme deneyimi olan öğretmenlerin bu konudaki görüşlerini ortaya koymak ve üstün potansiyelli bir çocuğun öğretmeni olmak konusunu açığa çıkarmak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji deseniyle tasarlanan çalışmaya, okul öncesi dönem üstün potansiyelli çocuklarla çalışma deneyimine sahip 17 öğretmen katılmıştır. Çalışmanın verileri yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Görüşmeler COVID-19 tedbirleri nedeniyle çevrimiçi web konferansla gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler sırasında kayıt alınan verilerin yazıya dökülmesinin ardından, MAXQDA 2020 programıyla analizi gerçekleştirilmiştir. 
Öğretmenlerin okul öncesi dönem üstün potansiyelli çocuklara ilişkin deneyimlerinde; belirlenme, gözlem, iletişim, eğitim ve destekleme temalarına ulaşılmıştır. Üstün potansiyelli çocukların belirlenme deneyiminde, özel kurumda çalışam öğretmenlerin belirlenme sürecine dâhil olmadıkları, çoğunlukla kamu kurumunda görev yapan öğretmenlerin aileyle işbirliği kurarak belirlenme sürecinde aktif oldukları bulgusuna ulaşılmıştır. Gözlem deneyiminde, sayıca daha fazla üstün potansiyelli çocukla eğitim-öğretim faaliyeti yürütme deneyimine sahip öğretmenlerin, daha az deneyimi olan öğretmenlere göre daha bütüncül gözlem yaptıkları sonucuna ulaşılmıştır. İletişim deneyimi, öğretmenin üstün potansiyelli çocukla iletişimi, üstün potansiyelli çocuğun akranlarıyla iletişimi ve öğretmenlerin üstün potansiyelli çocuğun ailesiyle iletişimi kategorileriyle tartışılmıştır. Eğitim deneyimi; sınıf içi ve sınıf dışı deneyimler olmak üzere iki kategoriye ayrılmıştır. Sınıf içi deneyimlerde, öğretmenlerin zenginleştirme çalışmaları yaptıkları bulunmuştur. Sınıf dışı deneyimlerde, destek eğitim odası uygulamaları yapıldığı bulgusuna ulaşılmıştır. Destekleme temasında, öğretmenler MEB, aile, bireysel araştırmalar ve üniversiteler aracılığıyla üstün potansiyelli çocukların desteklenebileceği görüşünü paylaşmışlardır. 
Öğretmenlerin görüşlerinden, "okul öncesi dönem üstün potansiyelli bir çocuğun öğretmeni olmak sanatçı olmak gibidir" cümlesine ulaşılmıştır. Çünkü, elleriyle şekil vermeyi, nitelikli gözlem yapabilmeyi, sorgulayıcı olmayı ve zorluklarıyla birlikle keyifli olmayı içermektedir.

Abstract:
This study was carried out in order to reveal the opinions of teachers who have experience of conducting educational activities with gifted children in the preschool period and to reveal the subject of being a teacher of a gifted child. 17 teachers who have experience of working with gifted preschool children participated in the study, which was designed with a phenomenology pattern, one of the qualitative research methods. The data of the study were collected through a semi-structured interview form. Interviews were held via online web conferencing due to COVID-19 measures. After the data recorded during the interviews were written down, the analysis was carried out with the MAXQDA 2020 program.
In the teachers' experiences with preschool gifted children; The themes of identification, observation, communication, education and support have been reached. In the identification experience of gifted children, it was found that teachers working in private institutions were not included in the determination process, and mostly teachers working in public institutions were active in the determination process by collaborating with the family. In the observation experience, it was concluded that the teachers who have the experience of conducting educational activities with more gifted children make more holistic observations than the teachers with less experience. Communication experience was discussed in the categories of teacher's communication with gifted child, gifted child's communication with peers, and teachers' communication with gifted child's family. Educational experience; divided into two categories, in-class and out-of-class experiences. In classroom experiences, it has been found that teachers do enrichment activities. In the out-of-class experiences, it was found that support training room applications were made. In the theme of support, teachers shared the view that gifted children can be supported through MoNE, family, individual research and universities.
From the opinions of the teachers, the sentence "Being the teacher of a gifted child in pre-school period is like being an artist" was reached. Because it includes shaping with their hands, being able to make qualified observations, being inquisitive and having fun with their difficulties.