Bilim dünyası öğretim tasarımı'nın, öğrencilerin bilime ilişkin tutumları, bilim ve bilim insanına ilişkin düşüncelerine etkisi
The effect of science world instructional design on students' attitudes towards science, their thoughts about science and scientist
Yazar: ASLIHAN FENLİ AKTAN
Danışman: PROF. DR. HÜLYA ÇERMİK
Pamukkale Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilim = Science ; Bilim insanı = Scientist ; Düşünce = Thought ; Tutumlar = Attitudes ; Öğretim tasarımı = Instructional design ; İmaj = Image

Özet:
Bu araştırma, araştırmacı tarafından geliştirilen Bilim Dünyası Öğretim Tasarımı'nın ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin bilime ilişkin tutumlarına, bilim ve bilim insanı hakkındaki düşüncelerine ve bilim insanına yönelik zihinlerinde var olan imaja etkisi olup olmadığının tespit edilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. 
	Araştırma ön test-son test zayıf deneysel desen ile modellenerek yürütülmüştür. Araştırmada araştırmacı tarafından öğrenci merkezli anlayışa dayalı olarak geliştirilen 10 haftalık 11 atölyeden oluşan Bilim Dünyası Öğretim Tasarımı uygulanmıştır. Öğretim tasarımı uygulanma aşaması 2021 yılının Mart- Haziran ayları arasında gerçekleştirilmiştir. Bu süreçte dünyada yaşanan COVID-19 salgını sebebiyle Türkiye'de de eğitim- öğretim farklı şekillerde yürütülmüştür. Haftanın iki günü yüz yüze eğitim devam ederken diğer günler bilgisayar ortamında uzaktan eğitim yoluna gidilmiştir. Bu durum öğretim tasarımının hibrit, yüz yüze ve uzaktan biçiminde üç farklı eğitim uygulaması şekilde yürütülmesi için bir fırsat olarak değerlendirilmiştir. Öğretim tasarımı üç ayrı (hibrit, yüz yüze, uzaktan) eğitim uygulamasının yürütüldüğü toplam 60 öğrenciye uygulanmıştır.
	Yürütülen deneysel çalışmaya dayalı olarak, öğretim tasarımı uygulama önce ve sonrasında veri toplama aracı olarak öğrencilere Bilime İlişkin Tutum Testi, Bilim İnsanına İlişkin Düşünce Formu ve Bir Bilim İnsanı Çiz Testi (DAST) uygulanmıştır. 
Elde edilen verilerin analizleri sonucunda öğrencilerin bilime ilişkin tutum düzeylerinde artış gerçekleştiği tespit edilmiştir. Benzer şekilde öğrencilerin bilim ve bilim insanına yönelik düşünce formunda yer alan sorulara, tasarım uygulandıktan sonra çok daha çeşitli ve beklenen cevaplar verdikleri görülmüştür. Bir Bilim İnsanı Çiz testi aracılığıyla ortaya çıkarılmaya çalışılan bilim insanı imajlarına yönelik değerlendirmelerde ise öğrencilerin öğretim tasarımı uygulaması sonunda bilim insanı imajlarının daha gerçekçi bir yapıya döndüğü tespit edilmiştir. Tasarım uygulamaları gerçekleştirilmeden önce öğrenciler bilim insanlarını genel olarak erkek, dağınık saçlı ve sakallı, gözlüklü, önlüklü, laboratuvar ortamlarında deney yapan bireyler olarak resmetmişlerdir. Tasarım uygulaması ardından ise öğrenciler bilim insanlarının sadece laboratuvar ortamı değil çok farklı mekânlarda çalıştıklarını resimlerine aktarmışlar, ayrıca kadın, farklı kökenlerden, genç gibi kriterlerde çizimlerinde ön plana çıkmıştır.  

Anahtar Kelimeler: Bilim, bilim insanı, tutum, düşünce, imaj, öğretim tasarımı.

Abstract:
This research was carried out in order to determine whether the Science World Instructional Design developed by the researcher has an effect on the attitudes of the primary school fourth grade students towards science, their thoughts about science and the scientist, and the image that exists in their minds about the scientist.
The research was carried out by modeling the pretest-posttest weak experimental design. In the research, Science World Instructional Design consisting of 11 workshops for 10 weeks developed by the researcher based on a student-centered approach was applied.The instructional design implementation phase was carried out between March and June 2021. In this process, due to the COVID-19 epidemic in the world, education was carried out in different ways in our country. While face-to-face education continued two days a week, distance education was used in computer environment on other days.This situation has been taken as an opportunity to carry out the instructional design in three different educational applications as hybrid, face-to-face and distance education.The instructional design was applied to a total of 60 students who had three identical educational practices (hybrid, face-to-face and distance education).
Based on the experimental study carried out, the Attitude Test Towards Science, the Thought Form Towards Scientist and the Draw-A-Scientist Test(DAST) were applied to the students as data collection tools before and after the instructional design implementation.
As a result of the analysis of the data obtained, it was determined that the students' attitudes towards science increased. Similarly, it was observed that the students gave much more varied and expected answers to the questions in the thought form for science and scientist after the design was applied. In the evaluations of the images of scientists, which were tried to be revealed through the Draw-A-Scientist test, it was determined that the images of scientists turned into a more realistic structure at the end of the instructional design application. Before the design applications were carried out, the students portrayed the scientists as generally male, with messy hair and beard, wearing glasses, lab coat, and experimenting in laboratory environments. After the design application, the students conveyed to their paintings that scientists work not only in the laboratory environment but also in very different places, and it was seen that criteria such as women, young and people from different origins also came to the fore in their drawings.

Keywords: Science, scientist, attitude, thought, image, instructional design.