Çevresel asbeste maruz kalmış kişilerde mikronükleus sıklığının araştırılması
The investigation of micronucleus frequency of those who have been exposed to environmental asbestos
Yazar: MELTEM GÖVERCİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYŞE GAYE TOMATIR
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Asbest = Asbestos ; Asbestoz = Asbestosis ; Denizli-Bekilli = Denizli-Bekilli ; Lenfositler = Lymphocytes ; Mikroçekirdek = Micronucleus ; Plevra = Pleura ; Plevra hastalıkları = Pleural diseases

Özet:
ÖZETTürkiye, zengin asbest yataklarıyla ilişkili endemik pulmoner hastalıklar açısından yüksek prevalansa sahiptir. Bu çalışmadaki amacımız; Denizli ili Bekilli ve Süller civarında yaşayan, çevresel asbeste bağlı plevral hastalık tanısı alan kişilerde mikronukleus (MN) sıklığını belirleyerek genotoksik hasarı değerlendirmektir.Araştırmada, Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı tarafından asbest maruziyetine bağlı kalsifik plevral plak tanısı (KPP) konmuş, sigara ve alkol kullanmayan, 59-86 yaşları arasında 16 kadın 14 erkek gönüllü toplam 30 kişinin periferik kanları alındı. Denizli merkezinde yaşayan, yaş, cinsiyet dağılımı ve sosyo-ekonomik bakımdan benzer, sigara ve alkol kullanmayan, 16 kadın 14 erkek gönüllü toplam 30 kişi de kontrol grubu olarak seçildi. Gönüllülerden alınan periferik kan örnekleri, fitohemaglutinin içeren medyumlara ekildi, kültüre 44. saatte Sitokalazin-B (Cyt-B) eklendi ve 72 saatlik kültür işlemlerinden sonra hazırlanan preparatlarda 1, 2 veya daha çok nukleuslu hücreler ışık mikroskobunda incelendi ve kaydedildi; sayılan 1000 binükleer hücrede mikronükleuslu hücreler ve mikronukleuslar sayıldı. MN değerlerinin yanı sıra, nükleer bölünme indeksi (NDI), mitotik indeks (MI) ve metafaz (M) sayıları da belirlendi. Sonuçlar, iki ortalama arasındaki farkın önemlilik testi ve Mann-Whitney U testi ile istatistiksel olarak değerlendirildi.Asbeste maruz kalan kadın ve erkekler kendi aralarında karşılaştırıldığında; yaş ortalaması, MN değeri, NDI, MI ve metafaz sayısı bakımından bir fark bulunmadı (p>0,05). Aynı şekilde kontrol grubundaki kadın ve erkekler de kendi arasında karşılaştırıldığında bir fark saptanmadı (p>0,05). Ancak asbeste maruz kalan gönüllülerle ve kontrol grubu karşılaştırıldığında; MN, NDI, MI, Metafaz sayısı bakımından anlamlı fark bulundu (p=0,001).Sonuç olarak; bu çalışmada asbeste bağlı plevral hastalık tanısı alan grupta, MN sayısındaki artış ve diğer bulgular, asbestin genotoksik etkisini desteklemektedir. Bu bölgede, mezotelyoma riski taşıyanların belirlenmesi ve izlenmesi, halkın asbestin neden olduğu hastalıklar konusunda eğitilmesi yararlı olur.Anahtar Kelimeler: Asbest, Kalsifik Plevral Plak (KPP), Lenfosit, Mikronükleus, Denizli-Bekilli, Süller.

Abstract:
ABSTRACTTurkey has high prevalence of endemic pulmonary diseases related to rich asbestos sources. Our aim in this study is to identify the micronucleus (MN) frequency and to analyze the genotoxic damage in the subjects who live in Bekilli and Süller districts and have been exposed to environmental asbestos.In this research, the peripheral blood of 30 volunteers consisting of 16 females and 14 males aged between 59-86 who never smoke and use alcohol, and diagnosed by the Department of Chest Diseases with pleural plaque with the inhalation of asbestos was drawn. A total of 30 volunteer subjects living in Denizli, aged 37-84, consisting of 16 females and 14 males, similar in their age, sex distribution and socio-economic situation and never smoke and use alcohol were chosen as control group. The samples of the peripheral blood were cultured in mediums involving phytohemagglutinin; Cytochalasin-B (Cyt-B) was cultured in 44th hour and after the 72-hour?culturation, one, two or more multi-nucleated cells on the preparations were analyzed on light microscope and recorded; micronucleus on 1000 bi-nuclear cells were counted. Besides MN values, NDI, MI and M numbers were also identified. Results were evaluated statistically via Significance test for difference between two means and Mann-Whitney U Test.When the men and women who were exposed to asbestos were compared within themselves, there was found no difference in terms of age mean, MN values, NDI, MI and metaphase number (p>0,05). Likewise, when the men and women in the control group were compared within themselves, no difference was identified (p>0, 05). On the other hand, when the volunteers that were exposed to asbestos and the control group were compared, significant difference was found in terms of MN, NDI values (p=0,001).In conclusion, in this study, the increase in the number of MN and the other findings indicate the genotoxic effect of asbestos for the group diagnosed with pleural disease releated to asbestos. It is beneficial to identify and watch those who have the risk of mesotelioma and also to educate people about the diseases caused by asbestos in the region.Key Words: Asbestos, Calcific Pleural Plaque (CPP), Lymphocyte, Micronucleus, Denizli-Bekilli, Süller.