Sel ve taşkın afetlerine bağlı içme ve kullanma suları ile meydana gelen hastalıkların halk sağlığı üzerindeki etkileri; İstanbul, Silivri örneği
Effects of diseases caused by drinking and potable water related to flood disasters on public health; Istanbul, example of Silivri
Yazar: SİNAN KÜTÜK
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN TUROĞLU
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Afetler = Disasters ; Bulaşıcı hastalıklar = Communicable diseases ; Doğal afetler = Natural disasters ; Halk sağlığı = Public health ; Hastalık = Disease ; Sel = Flood ; Taşkınlar = Floods ; İstanbul-Silivri = İstanbul-Silivri ; İçme suyu = Drinking water ; İçme suyu kirliliği = Drinking water pollution

Özet:
Bu çalışmada doğa koşulların insan sağlığı üzerindeki etkilerinin uygulamalı bir analizi yapılmıştır. Doğanın, insanların yaşam koşullarında ve daha da özelinde sağlık koşullarında etkili olduğu bilinen bir gerçektir. Bu durumu test etmek amacıyla meydana gelen bir sel ve taşkın afetinin öncesi ve sonrasına ait su ile bulaşan hastalıkların miktarı araştırılmıştır. Çalışma sahası olarak belirlenen yer İstanbul ili Silivri ilçesinin merkezini drene eden Tuzla (Fener) ve Kayalı (Boğluca) deresi havzalarıdır. Bu havzalarda 2007 ve 2009 yıllarında bölgede yıkıcı etki yaratan bir sel ve taşkın afeti meydana gelmiştir. Özellikle çalışmamıza konu olan 09.09.2009 tarihinde bölgede yaşanan sel ve taşkın afetidir. Havzaların genel coğrafi özellikleri, sel ve taşkın açısından risk ve değerlendirmeleri ikincil verilere dayandırılarak yapılmıştır. Buna ilaveten Silivri Devlet Hastanesi'nin Acil Polikliniği'ne 01.01.2009 ile 31.12.2009 tarihleri arasında, bulantı-kusma ve diyare şikâyetiyle başvuran kişilerin yaş, cinsiyet ve vizite tarihine göre bir değerlendirme yapılmıştır. Bu demografik veriler 01.01.2009 ile 31.12.2009 arasındaki günlük ortalama sıcaklık ve günlük maksimum yağış veri seti ile karşılaştırılmıştır. Bu verilerin korelasyonu ile ortaya çıkan tablo ve grafikler coğrafi perspektifte değerlendirilerek açıklanmıştır.
Çalışmadan ortaya çıkan sonuca göre 09.09.2009 tarihinde bölgede yaşanan sel ve taşkın afetinin bölge halkında bulantı-kusma ve diyare vakalarına neden olmadığı anlaşılmıştır. Afetten sonra tespit edilen vaka sayıları afetten önceki vaka sayılarından fazla değildir. Dolayısıyla bölgede gastroenterit kaynaklı vakaların sel ve taşkın suyuna bağlı olarak yaşanmadığı tespit edilmiştir. Diğer bir ifadeyle yağış koşulları ile gastroenterit kaynaklı vakalar arasında doğrusal bir ilişki tespit edilememiştir. Ancak vakalar ile hava sıcaklıkları arasında bir paralellik olduğu tespit edilmiştir. Sıcaklıkların arttığı yaz aylarında vakalar en fazla iken sıcaklıkların azaldığı kış aylarında ise vakalar minimum seviyelerdedir.
Yapmış olduğumuz bu çalışma ve elde ettiğimiz verilerin neticesinde sağlık çalışmaları ve coğrafya çalışmalarının ayrılmaz bir bütün olduğu özellikle afet ve sağlık çalışmaları üzerinde durulması gerektiği ortaya çıkmıştır. Bu denli çalışmaların varlığı ve sıklığı insanlığın gelişim ve konforuna katkı sağlamaktadır. Bu nedenle benzer çalışmaların başta yerel yönetimler olmak üzere geniş kitlelere teşviklerle desteklenmesi gerekmektedir.

Abstract:
In this study, an applied analysis of the effects of natural conditions on human health has been made. It is a well-known fact that nature is effective in people's living conditions and more particularly on health conditions. In order to test this situation, the amount of water-borne diseases before and after a flood and flood disaster was investigated. The place determined as the study area is the Tuzla (Fener) and Kayalı (Boğluca) creeks, which drain the center of Istanbul province Silivri district. A devastating flood and overflow disaster occurred in these basins in 2007 and 2009 in the region. In particular, the subject of our study is the flood and overflow disaster experienced in the region on 09.09.2009. The general geographical features of the basins, their risks in terms of floods and overflows and their assessments were made on the basis of secondary data. In addition, an evaluation was made according to the age, gender and visit date of the persons who applied to the Emergency Polyclinic of Silivri State Hospital between 01.01.2009 and 31.12.2009 with the complaints of nausea-vomiting and diarrheal. These demographic data were compared with the daily average temperature and daily maximum precipitation data set between 01.01.2009 and 31.12.2009. Tables and graphs created with the correlation of these data are evaluated and explained in a geographical perspective.
According to the result of the study, it was understood that the flood and overflow disaster experienced in the region on 09.09.2009 didn't cause nausea-vomiting and diarrheal cases in the people of the region. The number of cases detected after the disaster is not more than the number of cases before the disaster. Therefore, it has been determined that cases of gastroenteritis are not experienced in the region due to flood and overflow water. In other words, a linear relationship could not be detected between precipitation conditions and cases originating from gastroenteritis. However, it has been determined that there is a parallelism between the cases and air temperatures. While the cases are highest in the summer months when the temperatures increase, the cases are at minimum levels in the winter months when the temperatures decrease.
As a result of this study we have done and the data we have obtained, it has been revealed that health studies and geography studies are an inseparable whole, especially disaster and health studies should be emphasized. The existence and frequency of such studies contribute to the development and comfort of humanity. For this reason, similar studies should be supported with incentives for large masses, especially local governments.