Güzel sanatlar liseleri'nde uygulanan viyola dersi öğretim programlarının incelenmesi ve değerlendirilmesi
Examination and evaluation of the viola teaching programs applied at fine arts high schools
Yazar: SEVDA ÇETİN
Danışman: PROF. DR. SALİH AKKAŞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Güzel sanatlar = Fine arts ; Güzel sanatlar liseleri = Fine arts high schools ; Liseler = High schools ; Müzik = Music ; Müzik eğitimi = Music education ; Müzik öğretimi = Music learning ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Viyola = Viola ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Bu araştırmada Güzel Sanatlar Liseleri'nin ilk açıldığı tarih olan 1989 yılından bu yana viyola dersi öğretim programlarının dönemsel değişiminden kaynaklı konuların, kazanımların, tonal ve makamsal dizilerin kullanımının ve program türlerinin incelenmesi ve değerlendirilmesi yapılmıştır. Güzel Sanatlar Liseleri'nde üç farklı viyola dersi öğretim programına ulaşılmaktadır. İlki 1997 yılında Güzel Sanatlar Liseleri ilk açıldığında kabul edilmiş viyola dersi öğretim programı, ikincisi 2010 yılında kabul edilmiş olan viyola dersi öğretim programı, son olarak da 2016 yılında kabul edilmiş viyola dersi öğretim programlarıdır. Viyola dersi öğretim programları Milli Eğitim Bakanlığı'nın sitesinden, Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı'nın arşivinden ve ilgili öğretim elemanlarından elde edilmiştir. Bulunan 9., 10., 11. ve 12. sınıf viyola dersi öğretim programları her sınıf seviyesi kendi arasında değerlendirilerek sonuçlar elde edilmiştir. Konular, kazanımlar, tonal ve makamsal diziler tablo halinde verilmiştir. Bu tablolar kıyaslandığında konular ve kazanımlar açısından genel olarak uygulamalı konu ve kazanımların teorik konu ve kazanımlara göre sayıca fazla olduğu bulunmuştur. Tonal ve makamsal dizilerin eşit sayıda kullanımında ise viyola dersi öğretim programlarında giderek artış olduğu görülmüştür. En çok makamsal ve tonal dizilerin sayıca eşit olduğu viyola dersi öğretim programı 2016 viyola dersi öğretim programı olarak bulunmuştur. Viyola dersi öğretim programları arasında konu ve kazanım açısından, tonal ve makamsal dizilerin kullanımı açısından en kapsamlı olanı 2016 viyola dersi öğretim programı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte viyola çalgı olarak sadece Batı müziğinde değil artık günümüzde Türk müziği topluluklarında da kullanılmasının artmasıyla birlikte sadece tonal etüt ve eserlere değil düzeyine uygun makamsal etüt ve eserlere de daha fazla yer verilmesi önerilmiştir.

Abstract:
In this research, the subjects, achievements, use of tonal and modal scales and program types arising from the periodic change of viola lesson curriculum since 1989, the date when Fine Arts High Schools were first opened, were examined and evaluated. In Fine Arts High Schools, three different viola lessons are available. The first one is the viola lesson curriculum accepted when Fine Arts High Schools were first opened in 1997, the second one is the viola lesson curriculum that was accepted in 2010 and the last one is the viola lesson curriculum that was accepted in 2016. The viola lesson curricula were obtained from the website of the Ministry of National Education, the archive of the Ministry of National Education Board of Education and Dicipline, and the relevant instructors. The 9th, 10th, 11th and 12th grade viola curricula were evaluated among each grade level and the results were obtained. Topics, achievements, tonal and modal scales are given in tables. When these tables are compared, it has been found that in terms of subjects and achievements, applied subjects and achievements are generally more numerous than theoretical subjects and achievements. It has been observed that there has been an increase in the use of tonal and maqam scales in equal numbers in the viola lesson curriculum. The viola lesson curriculum, in which the number of modal and tonal scales is the most equal, was found to be the 2016 viola curriculum. It has been concluded that the 2016 viola curriculum is the most comprehensive one among the viola curriculum in terms of subjects and achievement and the use of tonal and modal scales. However, with the increasing use of the viola as an instrument not only in Western music but also in Turkish music ensembles today, it is suggested that more place should be given not only to tonal etudes and works, but also to modal etudes and works suitable for their level.