Baş ağrısı şikâyeti ile başvuran hastalarda video elektroensefalografi- polisomnografi ve elektroensefalografi ile uyku bozukluklarının değerlendirilmesi /
Yazar: EKİN PASİNLİOĞLU
Danışman: PROF. DR. AYŞE SERDAROĞLU ; PROF. DR. EBRU ARHAN
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Baş ağrısı çocukluk yaş grubunda birçok çocukta görülmekte ve okul günü kaybına sebep olması, günlük aktiviteleri etkilemesi açısından önem arz etmektedir. Uyku bozukluğu da yine çocukluk çağında sık olup baş ağrısı ile iki yönlü ilişkisinin olduğu düşünülmekte ve birbirlerini tetikleyebilmesi nedeniyle tedavi sürecinde sorgulanması gereken bir durum olarak önümüze çıkmaktadır. Bu çalışmada baş ağrısı şikayeti ile başvuran 25 hasta ile 15 sağlıklı kontrol grubu karşılaştırılmıştır. Çalışmaya katılan çocukların anne babalarına uyku anketleri yapılarak subjektif, çocuklara polisomnografi çekilerek de objektif olarak veriler kaydedilmiştir. Baş ağrısı olan grupta kontrol grubuna göre horlama (p=0,016), unutkanlık (p=0.030), yorgun uyanma (p=0.033), uykuya geçmede veya uykuyu devam ettirmede direnç (p<0.001) ve sosyal hayatı etkileme (p=0.016) şikayetleri daha fazla bulunmuştur. Uyku alışkanlık anketinde hasta grubunun puanları kontrole göre anlamlı yüksektir (p<0.001). Yapılan Epwort ve Pittsburgh uyku anketlerinde kontrol grubunda da yüksek sonuçların elde edilmiş olması nedeniyle anlamlı fark çıkmaması, toplumumuzda sanılandan daha fazla uyku problemi olabileceği düşüncesini doğurmuştur. Bunun yanında objektif bir değerlendirme olan PSG'de hastalarda N2 süresi, N2 yüzdesi, N3 süresi, N3 yüzdesi, uyku etkinliği ve REM yüzdesi anlamlı düşük; REM süresi, uyku latansı ve PLMS değeri anlamlı yüksek saptanmıştır (p<0.005). Ayrıca PSG ile uyku bozukluğu saptanma oranı hasta grubunun %88'i olarak kontrol grubundan daha fazladır (p<0.001). Bu açıdan çalışmamız, baş ağrısı ile uyku bozuklukları arasındaki ilişkiyi göstermesi açısından önemli bir çalışmadır. Bu ilişkiye dayanarak uyku bozukluklarının önüne geçilerek baş ağrısının engellenebileceği ve çocuk ve ailelerin yaşam kalitelerinin artabileceği sonucuna varılabilir.

Abstract:
Headache, observed in many children, is an important disease in terms of causing school day loss and affecting daily activities. Sleep disorder, also common in childhood, has a close association with headache. Because they could trigger each other, each condition needs to be questioned during the treatment process of each disease. In this study, 25 patients presenting with headache and 15 healthy control group were compared. The parents of the children participating in the study were given sleep questionnaires and the data were recorded subjectively. Additionally, polysomnography were performed as an objective test to all of the patients. In headache group, snoring (p=0.016), forgetfulness (p=0.030), tired waking (p=0.033), resistance to falling asleep or continuing to sleep (p<0.001), and affecting social life (p=0.016) were found to be more frequent than in the control group. In the sleep habit questionnaire, the scores of the patient group were significantly higher compared to the control group (p<0.001). Because there were no difference between patient and control group regarding the Epwort and Pittsburgh sleep survey scores and high scores were recorded in control group as well, it might assumed that there is more sleep problems in our society than it is expected. In addition, while N2 duration, N2 percentage, N3 duration, N3 percentage, sleep efficiency and REM percentage recorded by PSG were significantly lower in patients with PSG; REM duration, sleep latency and PLMS values were significantly higher (p<0.005) in patient group than control group. In addition, the detection rate of sleep disturbance with PSG is 88% which is higher in the patient group than in the control group (p<0.001). In this respect, our study is an important study in terms of showing the relationship between headache and sleep disorders. Based on this relationship, it is concluded that headache could be prevented by detecting and treating sleep disorders and the quality of life of children and families could be increased.