Parvoviral enteritisli köpeklerde proinflamatuvar, TH1, TH2 ve TH17 sitokin cevabı ile dolaşımdaki 25-hidroksi ve 1,25-dihidroksivitamin D3 ilişkisinin araştırılması
The investigation of relationship among proinflammatory, TH1, TH2, TH17 cytokine response and circulating 25-hydroxy and 1,25-dihydroxyvitamin D3 levels in dogs with parvoviral enteritis
Yazar: ÖZGÜR ÖZÖNER
Danışman: PROF. DR. MURAT DABAK
Fırat Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
D vitamininin kalsiyum homeostazındaki klasik rollleri dışında, immün sistem üzerinde etkili olabileceği hakkındaki görüşler uzun yıllardan beri ileri sürülmektedir. Son yıllarda, tüm immün hücrelerin D vitamini reseptörlerine sahip olduğu ve birçok immün hücrede ekstrarenal olarak 1,25-dihidroksivitamin D3 (1,25(OH)2D3) sentezlendiği belirlenmiştir. D vitamininin aktif formu olan 1,25(OH)2D3'ün hem üretildiği hücrelerdeki hem de diğer immün hücrelerdeki D vitamini reseptörlerine bağlanarak immün sistem üzerinde önemli roller üstlendiği ortaya konulmuştur. İn vitro veriler ışığında, genel olarak 1,25(OH)2D3'ün doğal immüniteyi indüklediği, kazanılmış immüniteyi ise baskıladığı kabul edilmektedir. Ancak bu durumun in vivo olarak da geçerli olup olmadığını gösteren çalışmalar bulunmamaktadır.
İn vivo durumun ortaya konulması için planlanan bu çalışmada, enfeksiyon modeli olarak köpeklerin parvoviral enteritisi belirlenmiştir. Önemli bir inflamasyonla seyreden bu hastalıkta, immün hücrelerdeki olası ekstrarenal üretiminin dolaşımdaki 1,25(OH)2D3 artışına neden olup olmadığı belirlenmesi, doğal ve kazanılmış bağışıklığın göstergeleri olan sitokin panelinin ortaya konulması ve bu cevapla D vitaminin ilişkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Bu amaçla Fırat Üniversitesi Hayvan Hastanesi'ne getirilen parvoviral enteritisli 20 adet ve sağlıklı 10 adet köpekten virolojik, hematolojik ve biyokimyasal muayeneler için kan örnekleri alınmıştır. Virolojik muayenelerin sonunda, parvoviral enteritis şüpheli 20 köpeğin tümünün virus (CPV-2) (+), sağlıklı olanların ise virus (CPV-2) (-) oldukları belirlenmiştir. Hematolojik muayeneler sonucu, sağlıklı köpeklerle karşılaştırıldığında parvoviral enteritisli köpeklerde önemli oranda lökopeni şekillendiği ortaya konulmuştur. Biyokimyasal muayenelerde, serum 1,25(OH)2D3 düzeyinde gruplar arasında belirgin bir farklılık bulunmazken, ilginç bir şekilde serum 25(OH)D3 düzeyinin parvoviral enteritisli köpeklerde önemli oranda arttığı belirlenmiştir. Sağlıklı köpeklerle kıyaslandığında, IL-2, IL -4, IL -5, IL - 10, IL -17 ve TNF-α düzeylerinin parvoviral enteritisli köpeklerde belirgin oranda arttığı, kalsiyum ve fosfor düzeylerinin ise azaldığı tespit edilmiştir.
Sonuç olarak, parvoviral enteritisli köpeklerde doğal immünitenin ve Th1 cevabın kısmen baskılandığı, Th2 ve Th17 cevabın ise belirgin olarak arttığı belirlenmiştir. Bu hastalıktaki belirgin inflamasyona rağmen dolaşımdaki 1,25(OH)2D3 düzeyinde bir artış şekillenmemesi nedeniyle, ekstrarenal 1,25(OH)2D3'ün çalışmada araştırılan immünolojik parametreler ile olan in vivo ilişkisi irdelenememiştir. Ancak ekstrarenal 1,25(OH)2D3 üretimindeki bu baskılanmanın, hastalığın immünopatogenezinde henüz ortaya konulamamış bazı yolakların etkisi ile olabileceği kanısına varılmıştır. Bu konuda hastalığın farklı evrelerinde 25(OH)D3 ve 1,25(OH)2D3 düzeylerinin ölçüleceği çalışmaların gerekli olduğu düşüncesindeyiz.

Abstract:
Opinions about the possible role of vitamin D on the immunity system, apart from its classic role in calcium homeostasis, have been proposed for many years. In recent years, it has been determined that all immune cells have vitamin D receptors and that 1,25-dihydroxy vitamin D3 (1,25(OH)2D3) is synthesized externally in many immune cells. Following this, 1,25(OH)2D3, the active form of vitamin D, has been shown to play an important role in the immune system by binding to vitamin D receptors in both the cells from which it is produced and other immune cells. It is generally accepted that 1,25(OH)2D3 induces innate immunity and suppresses adaptive immunity in vitro. However, there are no studies showing whether this state is valid in vivo. In this study, to establishment of in vivo status, the parvoviral enteritis of dogs was determined as an infection model. It is aimed to determine: (i) whether the possible extrarenal production of 1,25(OH)2D3 in the immune cells causes an increase in circulating 1,25(OH)2D3 in this disease which has significant inflammation; (ii): the cytokine panel of natural and acquired immunity; (iii): the relation of vitamin D with this response.
For this purpose, blood samples were obtained from 20 parvoviral enteritis patients and 10 healthy dogs which brought to Firat University, Animal Hospital. Virological examination revealed that all 20 dogs with suspected parvoviral enteritis were virus (CPV-2) (+) and the healthy dogs were virus (CPV-2) (-). Hematologic examination showed that leukopenia was apparent in dogs with parvoviral enteritis. In biochemical examinations, it was determined that 25-hidroksivitamin D3 (25(OH)D3) significantly increased in dogs with parvoviral enteritis while there was no significant difference between the groups at serum 1,25(OH)2D3 levels. IL-2, IL-4, IL-5, IL-10, IL-17 and TNF-α levels increased significantly in dogs with parvoviral enteritis while calcium and phosphorus levels decreased.
As a result, it was determined that innate immunity and Th1 response were partially suppressed and the Th2 and Th17 responses were significantly increased in dogs with parvoviral enteritis. There was no increase in circulating 1,25(OH)2D3 levels despite significant inflammation of this disease. Therefore, in vivo relationship of the extrarenal 1,25(OH)2D3 with immunological parameters studied in this project has not been assessed. However, immunopathogenesis of the disease thought to be important factor on suppression in the production of extrarenal 1,25(OH)2D3, probably due to the suppression of the virus on immunological cells. In this regard, we believe that studies to measure 25(OH)D3 and 1,25(OH)2D3 levels at different stages of the disease are necessary.