Preterm yenidoğanlarda geç başlangıçlı sepsisin  erken tanısında öngörü modeli
Prediction model for early diagnosis of late-onsetsepsis in preterm newborns
Yazar: DAMLA SEYHANLI
Danışman: PROF. DR. TÜLİN GÖKMEN YILDIRIM
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İzmir Dr.Behçet Uz Çocuk Hastalıkları Ve Cerrahisi Eğt. ve Arş. Hast. / Çocuk Sağlığı ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Bebek-yenidoğmuş = Infant-newborn ; Bebekler = Infant ; C reaktif protein = C reactive protein ; Erken teşhis = Early diagnosis ; Nomogram = Nomogram ; Sepsis = Sepsis

Özet:
Amaç: Geç başlangıçlı neonatal sepsis yaşamın dördüncü gününden itibaren görülen sepsistir. Geç başlangıçlı neonatal sepsis prematürelerde yüksek mortalite oranına sahiptir. Prematüre bebekler, bağışıklık sistemlerinin yeterince gelişmemesi, hastanede uzun yatış süresi ve geniş spektrumlu antibiyotik kullanımından dolayı geç başlangıçlı neonatal sepsis açısından risk altındadırlar. Erken başlangıçlı neonatal sepsis için birçok risk faktörü tanımlanması (erken membran rüptürü, koryoamniyonit, intrapartum ateş gibi) ve puanlama sistemi olmasına rağmen geç başlangıçlı neonatal sepsiste puanlama sistemi yenidoğanlarda özellikle prematüre bebeklerde az sayıdadır. Bugüne kadar yenidoğan sepsis değerlendirmesinde tek bir testin hem hassas hem de zamanında karar vermeye yardımcı olacak kadar spesifik olduğu gösterilememiştir. Çalışmamızdaki amaç; prematüre bebeklerde klinik ve laboratuvar bulgularını kullanarak, tüm prematüre bebeklere uygulanabilen, geç başlangıçlı neonatal sepsisi erken dönemde tanıyan ve klinisyene yardımcı olabilecek bir öngörü modeli geliştirmektir.
Yöntem: Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi yenidoğan yoğun bakım servisinde Ocak 2018 ile Aralık 2020 tarihleri arasında yatan ve kültürle kanıtlanmış geç başlangıçlı neonatal sepsis tanısı alan 65 prematüre hasta ile benzer yaş ve cinsiyetteki sepsis geçirmemiş 65 prematüre yenidoğan çalışmaya retrospektif olarak dahil edildi. Olguların hastane kayıtlarından demografik özellikleri, risk faktörleri, klinik ve laboratuvar bulguları, tedavi yöntemleri ve kültür sonuçları SPPS V25'e kaydedildi. 
Bulgular: Çalışmamızda klinik bulgulardan beslenme güçlüğü/beslenme intoleransı, klinik görünümde kötüleşme ve ateş anlamlı bulunurken, laboratuvar bulgularından ise trombositopeni ve C-reaktif protein yüksekliği geç başlangıçlı neonatal sepsisi destekleyen en güçlü veriler olmuştur. Çoklu lojistik regresyon analizinde trombositopeni, ortalama trombosit hacmi, C-reaktif protein, lenfosit sayısı (lenfopeni) ve beslenme güçlüğü/beslenme intoleransı en yüksek olasılık oranına sahipti (p<0.05). Bu veriler puanlama sistemine dönüştürülerek tüm klinisyenlerin kolayca kullanabileceği bir nomogram oluşturuldu. 
Tartışma ve sonuç: Yenidoğan sepsisindeki en büyük zorluk tanı koymaktır. Tanı için bulgu ve laboratuvar birlikteliği gerekmektedir. Çalışmamızda prematüre bebeklerde geç başlangıçlı neonatal sepsisteki klinik ve laboratuvar bulguları değerlendirilerek, tüm prematüre hastalara kolayca uygulanabilen bir puanlama sistemi geliştirilmiştir. Öngörü modelinin klinisyenlere geç başlangıçlı neonatal sepsisi tanımada ve tedavi kararını güçlendirmede yardımcı olacağını düşünmekteyiz. Amacımız, geç başlangıçlı neonatal sepsisi erken tanıyıp tedavi edilebilir tüm yenidoğanları gözden kaçırmamak, aynı zamanda gereksiz tedaviden kaçınmaktır. Öngörü modelinin, özellikle sınırlı kaynaklara sahip ünitelerde, tedaviye başlama kararını kolaylaştırıcı olması beklenmektedir. Preterm yenidoğanlarda sepsis olasılığını erken belirlemek enfekte olmamış yenidoğanların daha az antibiyotiğe maruz kalması, anne ve bebeğin ayrı kalmaması ve sağlık sisteminin harcamalarının azalması konusunda yarar sağlayabilmektedir. Nomogram, klinik olarak erişilebilir verileri birleştirerek sepsis olasılığını değerlendirme ve tedavi kararını yönlendirmek için kullanılabilir.

Anahtar kelimeler: CRP, Geç Başlangıçlı Neonatal Sepsis, Nomogram, Prematüre

Abstract:
Aims: Late-onset neonatal sepsis  is seen from fourth day of life. Late-onset neonatal sepsis   has a high mortality rate in premature infants. Premature babies are at risk for late-onset neonatal sepsis due to insufficient developments of their immune systems, long hospital stay and use of broad-spectrum antibiotics. Although there are many risk factors (such as premature rupture of membranes, chorioamnionitis, intrapartum fever) and scoring system for early-onset neonatal sepsis, the late-onset neonatal sepsis  scoring system is few in newborns, especially in premature babies. To date, no single test in the evaluation of neonatal sepsis has been demonstrated to be both sensitive and specific enough to assist in timely decision making. The aim of our study is to develop a predictive model that can be applied to all premature babies, using clinical and laboratory findings in premature babies, to recognize late-onset neonatal sepsis   at an early stage and to help the clinician.
Materials&Methods: 65 premature patients diagnosed with culture-proven LOS and hospitalized in Dr. Behcet Uz Pediatric Diseases and Surgery Training and Research Hospital neonatal intensive care unit between January 2018 and December 2020, and 65 premature newborns of similar age and gender who did not have sepsis were included in the study retrospectively. Demographic characteristics, risk factors, clinical and laboratory findings, treatment methods and culture results of the patients were recorded in SPPS 25 from the hospital records.
Results: In our study, feeding difficulties, worsening in clinical appearance and fever were found to be significant among clinical findings, while thrombocytopenia and high C-reactive protein among laboratory findings are the strongest data supporting late-onset neonatal sepsis. In multiple regression analysis, thrombocytopenia, mean platelet volume, C-reactive protein, lymphocyte count and feeding difficulties had the highest odds ratio (p<0.05).  By converting these data into a scoring system, a nomogram was created that can be easily used by all clinicians.
           Conclusion: The biggest challenge in neonatal sepsis is diagnosis. Findings and laboratory associations are required for diagnosis. In our study, we developed a scoring system that can be easily applied to all premature patients by evaluating the clinical and laboratory findings in late-onset neonatal sepsis. We think that it will help in recognizing late-onset neonatal sepsis and strengthening the treatment decision. Our aim is to recognize late-onset neonatal sepsis early and not to miss all treatable newborns, but also to avoid unnecessary treatment. The prediction model is expected to facilitate the decision to start treatment, especially in units with limited resources. Predicting the individual probability of sepsis in preterm newborns may provide benefits for uninfected newborns to be exposed to less antibiotics, not to be separated from mother and baby, and to reduce healthcare system expenditures. By combining clinically accessible data, the nomogram can be used to assess the likelihood of sepsis and guide treatment decision.

Key Words: CRP, Late-onset neonatal sepsis, Nomogram, Premature