Kronik obstrüktif akciğer hastalığında (KOAH) uyku kalitesi ile fiziksel aktivite düzeyi ve fonksiyonel kapasite arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between sleep quality, physical activity level and functional capacity in chronic obstructive pulmonary disease (COPD)
Yazar: YUSUF CERİT
Danışman: PROF. DR. ARZU DEMİRGÜÇ
Sanko Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation ; Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Fonksiyonel yetkinlik = Functional competency ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Bu çalışma, kronik obstrüktif akciğer hastalığı tanılı hastaların uyku kalitelerinin fiziksel aktivite düzeyi ve fonksiyonel kapasiteleri arasındaki ilişkiyi açıklamak amacıyla yapıldı. Araştırma verileri anket yöntemi ile toplandı. Çalışmaya Eylül 2020 - Ekim 2021 tarihleri arasında göğüs hastalıkları polikliniğinde KOAH tanısı ile izlenen, dahil edilme kriterlerine uyan ve gönüllülük esası ile çalışmaya katılmayı kabul eden yaş ortalamaları 62 yıl olan, 45 hasta dahil edildi. Tüm hastaların solunum fonksiyon testi, KOAH Değerlendirme Testi (CAT), Modified Medical Research Council (mMRC) Dispne Skalası, Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ), Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi Kısa Formu (IPAQ), 6 Dakika Yürüme Testi (6DYT), 30 Saniye Kalk-Otur Testi ve El Kavrama Kuvveti ölçümleri yapıldı. Verilerin istatiksel analizinde IBM SPSS Statistics 22 programı kullanıldı. İstatiksel analizler sonucunda; hastalarımızın %68,9'u kötü uyku kalitesine sahipti. Hastalarımızın %84,4'ü düşük seviye aktivite grubundaydı. PUKİ alt parametrelerinin tamamının, KOAH risk gruplarına göre anlamlı fark göstermediği bulundu (p>0,05). Yaş ile ve 6DYT mesafesi arasında anlamlı ilişki bulundu (p=0,001). mMRC dereceleri ile 30 Saniye Kalk-Otur Testi Sayısı arasında anlamlı farklılık gösterdiği saptandı (p<0,05). Düşük risk KOAH'lılarda PUKİ skoru ile 6DYT mesafesi arasında anlamlı ilişki bulunmadı (p>0,05). Yüksek risk KOAH'lılarda PUKİ skoru ile IPAQ toplam MET değerleri arasında anlamlı ilişki bulundu (p=0,031). Sonuç olarak KOAH'lı hastaların büyük çoğunluğunun kötü uyku kalitesine sahip olduğu saptandı. Kötü uyku kalitesinin fiziksel aktivite düzeyi ve fonksiyonel kapasiteyi olumsuz etkileyebileceği sonucuna ulaşıldı. Rehabilitasyon hedefleri arasında kötü uyku kalitesinin iyileştirilmesi ve KOAH'lı bireylerin fiziksel aktivite düzeyi ve fonksiyonel kapasitelerini artırmak rehabilitasyonun başarı oranını artıracaktır.

Abstract:
This study was conducted to explain the relationship between sleep quality, physical activity level and functional capacity of patients with chronic obstructive pulmonary disease. Research data were collected by questionnaire method. The study included 45 patients with a mean age of 62 years, who were followed up with the diagnosis of COPD in the chest diseases outpatient clinic between September 2020 and October 2021, who met the inclusion criteria and agreed to participate in the study on a voluntary basis. Pulmonary function test of all patients, COPD Assessment Test (CAT), Modified Medical Research Council (mMRC) Dyspnea Scale, Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI), International Physical Activity Questionnaire Short Form (IPAQ), 6 Minute Walk Test (6MWT), 30 Seconds Up-Sit Test and Hand Grip Strength measurements were made. IBM SPSS Statistics 22 program was used for statistical analysis of the data. As a result of statistical analysis; 68.9% of our patients had poor sleep quality. 84.4% of our patients were in the low-level activity group. It was found that all sub-parameters of PUKI did not differ significantly according to COPD risk groups (p>0.05). A significant correlation was found between age and 6MWT distance (p=0.001). It was determined that there was a significant difference between mMRC grades and the Number of 30 Seconds Stand-Up Tests (p<0.05). No significant correlation was found between PUKI score and 6MWT distance in low-risk COPD patients (p>0.05). A significant correlation was found between PUKI score and IPAQ total MET values in high-risk COPD patients (p=0.031). As a result, it was determined that the majority of patients with COPD had poor sleep quality. It was concluded that poor sleep quality may affect negatively physical activity level and functional capacity. Among the rehabilitation goals, improving poor sleep quality and increasing the physical activity level and functional capacity of individuals with COPD will increase the success rate of rehabilitation.