Bir hangar özelinde hafif çelik ve geleneksel çelik yapıların karşılaştırılması
Comparison of light steel and traditional steel structures in a hangar special
Yazar: UĞUR CAN ARSLAN
Danışman: PROF. DR. ŞENOL GÜRSOY
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering
Dizin: Entegre program modeli = Sheltered curriculum model ; Taşıyıcı sistemler = Supporting systems ; Çelik yapılar = Steel structures

Özet:
Günümüzde çelik malzeme depremlere karşı dayanım özellikleriyle birlikte geri dönüşümleri sayesinde çevre kirliliğini azaltmaları bakımından da ön plana çıkmaktadır. Diğer taraftan dünyanın aktif deprem kuşağı üzerinde bulunan Türkiye'de meydana gelen depremler sonrası hızlı bir şekilde barınma ihtiyaçlarının karşılanması da çelik yapıların tercih nedeni olmaktadır. Bugün çelik yapı denildiğinde akla büyük sanayi yapıları, köprüler, fabrikalar, kuleler vb. gibi büyük yapılar gelmektedir. Bununla beraber hafif çelik malzemenin kullanılmasıyla büyük yapıların yanı sıra küçük yapıların da yapılması imkânı bulunmaktadır. Ayrıca hafif çelik malzemeler inşa zamanından tasarruf, inşa hızı, hafiflik, montaj kolaylığı, kolay sökülüp takılabilme ve nakledilme kolaylığı gibi avantajlar sağlamaktadırlar.
Bu tez çalışmasının temel amacı soğuk haddelenmiş hafif çelik malzemeyle tasarlanmış bir yapının deprem davranışı ve maliyeti aynı yapının sıcak haddelenmiş geleneksel çelik profillerle tasarlanması durumunda davranışlarını ve maliyetini karşılaştırmalı olarak incelemektir.
Bu amaçla yapılan tez çalışması toplam beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde konu ile ilgili geçmişte yapılan bazı çalışmalar özetlenmiştir. İkinci bölümde hafif çelik yapılarla ilgili bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde bu tez çalışmasının sayısal uygulaması için soğuk haddelenmiş hafif çelik malzemeyle ve sıcak haddelenmiş geleneksel çelik profillerle tasarlanmış bir yapının modelleri oluşturulmuştur. Dördüncü bölümde oluşturulmuş olan yapı modellerinin Sta-Steel programıyla yapısal çözümlemeleri gerçekleştirilmekte ve elde edilen bulgular birbiriyle karşılaştırılmıştır. Beşinci bölümde ise çalışmanın bütününden elde edilen başlıca sonuç ve öneriler verilmiştir.
Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar, hafif çelik malzemeyle tasarlanan yapı modelinin hesaplanan malzeme ağırlıklarının geleneksel çelik profilleri ile tasarlanmış yapı modelinden daha az olduğunu ortaya koymaktadır. Bu sonuç hafif çelik malzemenin söz konusu yapının maliyetini önemli ölçüde azaltacağını göstermektedir. Ayrıca, Türkiye'de özellikle depremler sonrası hızlı barınma ihtiyacını karşılamak amacıyla tasarım, yapı maliyeti, inşa zamanı ve malzeme geri dönüşüm bakımından hafif çelik malzemenin tercih edilmesi önerilmektedir.

Anahtar Sözcükler: Hafif çelik yapılar, çelik taşıyıcı sistemler, çelik yapıların tasarımı, Sta-Steel

Abstract:
Today, steel materials come into prominence in terms of as well as reducing environmental pollution thanks to their recycling together with the resistance properties of against earthquakes. On the other hand, meeting the needs of shelter quickly after the earthquakes that occurred in Turkey, which is located on the active seismic belt of the world, is also the reason for the preference of steel structures. The present, when steel construction is mentioned large structures such as large industrial structures, bridges, factories, towers, etc. come to mind. However, with the use of light steel material, it is possible to construct small structures as well as large structures. In addition, light steel materials provide advantages such as saving on construction time, speed of construction, lightness, ease of assembly, easy disassembly and transportation.
The main purpose of this thesis study is to comparatively examine the seismic behaviour and cost of a structure designed with cold rolled light steel material, and its behaviour and cost in case the same structure is designed with hot rolled conventional steel profiles.
The thesis study conducted for this purpose consists of a total of five chapters. In the first chapter, some previous related studies on the subject are summarized. In the second chapter, some information related to light steel structures are given. In the third chapter, for the numerical application of this thesis study, models of a structure designed with cold rolled light steel material and hot rolled conventional steel profiles are created. In the fourth chapter, the building models created in the third chapter is carried out Structural analyses with the Sta-Steel program and the obtained findings are compared with each other. In the fifth chapter, the main conclusions and recommendations obtained from the whole study are given.
The results obtained from this study reveal that the calculated material weights of the building model designed with light steel material are less than the structural model designed with traditional steel profiles. This result shows that light steel material will significantly reduce the cost of the structure in question. In addition, it is recommended to prefer light steel materials in terms of design, construction cost, construction time and material recycling in order to meet the need for rapid shelter especially after earthquakes in Turkey.

Key Word: Light steel structure, steel structural systems, design of steel structures, Sta-Steel