Bilgi kuramı yaklaşımı ile bilgisayarlı tomografik koroner anjiyografinin tanısal değerinin değerlendirilmesi
Evaluation of diagnostic performance of coronary computed tomographic angiography by using information theory
Yazar: MUSTAFA KILIÇKAP
Danışman: PROF. DR. A. ERGUN KARAAĞAOĞLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyoistatistik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Biyoistatistik = Biostatistics
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Bilgisayarlı tomografi = Computed tomography ; Entropi = Entropy ; Epistemoloji = Epistemology ; Koroner anjiyografi = Coronary angiography ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Tanı testlerinin performansları, genellikle doğruluğunun kesin olduğu kabul edilen altın standart bir test ile karşılaştırılarak değerlendirilmektedir. Bu şekilde duyarlılık, seçicilik, pozitif ve negatif öngördürücü değerler (Positive Predictive Value: PPV; Negative Predictive Value: NPV) gibi klasik performans ölçüleri elde edilir. Bu çalışmada bilgisayarlı tomografik koroner anjiyografinin (BTKA) tanısal değerinin bilgi kuramı yaklaşımı ile değerlendirilmesi amaçlandı. BTKA'nın tanısal değeri hasta temelli, segment temelli, artere ve düzeye göre ayrı olarak değerlendirildi. Klasik performans ölçüleri açısından bakıldığında en yüksek duyarlılık ve seçicilik değeri intermedier arter (IMA) için elde edildi (duyarlılık ve seçicilik 1,0). Hasta temelli analiz dışındaki diğer analizlerin tümünde seçicilik değeri duyarlılık değerinden daha yüksek bulundu. Tüm analizlerde testin NPV'si PPV'sinden daha yüksek bulundu. Bilgi içeriği açısından en fazla belirsizliğin IMA için giderildiği görüldü. NPV değerleri daha yüksek olmasına rağmen, hasta temelli analiz dışındaki diğer analizlerde pozitif testin göreli entropisi ve tanıyı koyma potansiyeli (rule in potential) daha yüksek bulundu. Bu bilgiler tüm önsel olasılıklar için çizdirilen göreli entropi grafikleriyle desteklendi. NPV ve PPV'nin eğri altındaki alanının göreli entropinin eğri altındaki alanı ile benzer sonuçlar verdiği ve göreli entropilerin maksimuma ulaştığı önsel olasılık değerleri ile PPV ve NPV eğrilerinin bükülme noktasına karşılık gelen önsel olasılık değerlerinin çok yakın olduğu saptandı. Farklı senaryolarla yapılan uygulamalarda göreli entropilerin ve tanıyı koyma ve dışlama potansiyellerinin duyarlılık ve seçiciliğe bağlı değişiminin monotonik olmadığı, bu nedenle de farklı testleri veya aynı testin farklı sonuçlarını karşılaştırmada yanıltıcı olabileceği görüldü. Bu açıdan PPV ve NPV eğrilerinin, monotonik olması ve değerlendirme kolaylığı nedeniyle daha anlaşılabilir olduğu düşünüldü.

Abstract:
Classical performance measures of a test, such as sensitivity, specificity, positive predicted value (PPV) and negative predicted value (NPV), are obtained by comparison of the test results with a gold standard test. This study was aimed to assess the diagnostic performance of coronary computed tomographic angiography (CCTA) by using information theory. Diagnostic performance of CCTA was assessed separately for per patient, per segment, per vessel and per level. Sensitivity and specificity were highest for intermediary artery (IMA) (both equals to 1.0). Specificity was higher than sensitivity in all analysis except for per patient analysis; and NPV was higher than PPV in all analysis. Uncertainty was reduced most for IMA. Relative entropy for positive test results and rule in potentials (Pin) were higher compared to the relative entropy for negative test results and rule out potentials (Pout) in all analysis except for per patient analysis. Relative entropy graphics gave similar results. Area under the curves (AUC) of PPV and NPV gave similar results to AUC of relative entropies. Pretest probabilities at the peak values of relative entropies were very close to those at the bending point of PPV and NPV curves. As various hypothetic scenarios demonstrated that the change in relative entropies, Pin and Pout depending on sensitivity and specificity was not monotonic, these measures might sometimes be misleading when different tests were compared. As PPV and NPV curves were monotonic and easier to interpret, these measures might be considered more useful for routine clinical applications.