Türk hukukunda sağlık hakkı ve bir kamu hizmeti olarak sağlık
Right to health in Turkish law and health service as a public service
Yazar: ÖZGÜR TEMİZ
Danışman: DOÇ. DR. CÜNEYT OZANSOY
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / İdare Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Bu çalışmada, sağlık hakkı ve sağlık hizmeti Türk pozitif hukuku bakımından ele alınarak sağlık alanında kamu hizmetinin tabi olduğu hukuki rejim ortaya konulmuştur. Bu rejimin esaslarını oluşturan normlar, Anayasada ve uluslararası insan hakları belgelerinde ortaya konulmuş olan temel hak normları ile kamu hizmetine hakim idare hukuku ilkeleri olarak kabul edilmiştir. Sağlık hizmetinin örgütlenişini, yürütülüşünü, planlamasını ve denetlenmesini konu edinen daha alt düzey normlar ile bu alanda gözlenen güncel gelişmeler bu ilkeler ışığında değerlendirilmiştir.
Sağlık hakkı incelemesinde, hakkın hukuksal etkisi, öznel haklar ve bunlara mukabil başka kişilere ve kamu otoritesine yüklenen ödevler ile bu temel hak normunun varlığı dolayısıyla hukuk düzenine tanıtılmış olan nesnel gereklilikler ve sınırlar ele alınmıştır. Sağlık hizmeti incelemesinde Türkiye'de hizmetin yürütülmesinde idarenin ve özel kişilerin rolleri belirlenmiştir. Özel kişiler hizmet sunumunda rol almakta; hizmetin asli sahibi olan idarenin ise hizmet sunumu yanında, planlama, düzenleme ve denetleme işlevleri bulunmaktadır. Doğrudan hizmet sunumunda idarenin rolünde bir gerilemeye karşılık özel kişilerin payında istikrarlı bir artış ve rol çeşitlenmesi görülmektedir. Kamu Özel Ortaklığı gibi yeni yöntemler bu sürecin yeni adımlarıdır. Bu gelişmeye ilişkin inceleme, kamu hizmetinin aşındırılması ile sağlık hizmetinin parçalanması bulgusunu ortaya koymakta ve devletin sağlık hakkına ilişkin ödevlerinin yerine getirilmesindeki aksamalara dikkat çeken bir değerlendirmeye ulaşmaktadır.

Abstract:
The right to health and health services, run by the public authority or by private persons, is studied in terms of positive law of Turkey. The way health services are regulated is decribed and evaluated by referring to the criteria, which come along with the right to health, as well as with certain established principles of administrative law pertaining to public service. 
Right to health is analysed in terms of subjects, subject-matter, scope, limits and objective consequences.	Public authority's duty to respect, protect and fulfill the right to health is key to evaluate public service with rights-based approach. 
Both public authority and private persons take part in health services in Turkey. Private persons can be service suppliers whereas the public authority takes a long list of roles including service supply, regulation, planning and control. The recent developments in the sector indicates a steady growth in the share of the private persons. Novel methods like the Public-Private Partnership in health services appearently will take this process further. Having described its finding on the fragmentation of the health services in detail, the study concludes with the shortcomings of the present model to meet the requirements of the criteria of fulfillment of the public authority's duty to respect, protect and realize the right to health.