Doğum eyleminde uygulanan hemşirelik bakımının doğum korkusu, ağrısı, doğum süresi ve memnuniyete etkisi
The effect of the nursing care on labor to fear of childbirth, pain, duration of labor and satisfaction
Yazar: ÖZLEM ÇİÇEK
Danışman: PROF. DR. SAMİYE METE
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Doğum = Delivery ; Doğum ağrıları = Labor pain ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Roy Adaptasyon Modeli = Roy Adaptation Model ; Vajinal doğum = Vaginal birth ; Vajinal doğum = Vaginal birth

Özet:
Amaç: Vajinal doğum yapan kadınların hemşirelerden beklentilerini belirlemek ve Roy Uyum Modeli'ne dayalı aralıklı doğum desteği girişiminin etkisini incelemektir. 
Yöntem: Araştırma niteliksel ve yarı deneysel olmak üzere iki aşamadan oluşmaktadır. Niteliksel araştırmanın örneklemini vajinal doğum yapan 12 kadın oluşturmuş ve bireysel derinlemesine görüşme yöntemi ile yarı yapılandırılmış görüşme yoluyla veri toplanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi çeşitlerinden tümevarım yöntemi kullanılmıştır.  Yarı deneysel araştırmanın örneklemini; kontrol grubunda rutin hemşirelik bakımı alan 30, girişim grubunda Roy Uyum Modeli'ne dayalı aralıklı doğum desteği uygulanan 30 nullipar olmak üzere toplam 60 kadın oluşturmaktadır. Veriler; kişisel ve obstetrik bilgi formu, doğum eylemi izlem formu, Visüel Analog Skala doğum ağrısı ve doğum korkusu formları, Doğum Deneyiminden Memnuniyet Alt Ölçeği ve Doğumda Verilen Destekleyici Bakıma İlişkin Kadının Algısı Ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Veriler; sayı, yüzde, ortalama, Mann Whitney U, Yates düzeltmeli ki-kare, Fisher kesin ki-kare ve tekrarlı ölçümlerde tek yönlü varyans analizleri ile değerlendirilmiştir. 
Bulgular: Niteliksel araştırma sonucundan fizyolojik destek ihtiyacı, psikolojik destek ihtiyacı ve bilgi ihtiyacı olmak üzere 3 ana tema belirlenmiştir. Yarı deneysel araştırmada Roy Uyum Modeli'ne dayalı aralıklı doğum desteğinin; latent fazdaki doğum korkusunu etkilemediği (p=0.35), aktif (p=0.000) ve geçiş fazındaki (p=0.000) doğum korkusunu azalttığı belirlenmiştir. Girişim grubundaki kadınların doğumun latent, aktif ve geçiş fazındaki doğum ağrısı (p=0.000) ve oksitosin kullanımının kontrol grubundaki kadınlara göre azaldığı saptanmıştır (p=0.000). Ayrıca doğumun aktif fazı (p=0,029), geçiş fazı (p=0,006) ve toplam süresinin kısaldığı (p=0,003) ancak latent faz süresini etkilemediği saptanmıştır (p=0.238). RUM'a dayalı aralıklı doğum desteği alan kadınların doğum deneyiminden memnuniyet (p=0.000) ve algılanan doğum desteği durumlarının arttığı saptanmıştır. 
Sonuç: Vajinal doğum yapan kadınlar, hemşirelerin kendilerini doğumda desteklemesini beklemtedir. Ayrıca Roy Uyum Modeli'ne dayalı aralıklı doğum desteği girişimi kadınların doğum korkusu, ağrısı ve doğum süresini kısaltarak, doğum deneyiminden memnuniyet ve algılanan doğum desteği düzeylerinin arttırmaktadır.  

Anahtar Sözcükler: Vajinal doğum, Roy Uyum Modeli, Aralıklı doğum desteği.

Abstract:
Objective: Determine the women expectations of the nurses who give vaginal birth and investigation of the effect of Roy Adaptation Model based intermittent labor support nursing intervention. 
Method: Research was composed of two phases with qualitative and quasi-experimental parts. Twelf women who are vaginally birth were composed the qualitative research samples and samples were collected with individuals in-depth interview. Inductive content analysis method used data analysis. The quasi-experimental research sample composed of 30 women in the control group who received routine nursing care, 30 women in the intervention group who received Roy Adaptation Model based intermittent labor support ar a total 60 nulliparous women. Data were collected using a demographic and obstetric information form, labor observation form, Visual Analogue Scale labor pain and fear of childirth forms, Childbirth Experience Satisfaction Subscale and Women's Perception for the Scale of Supportive Care Given During Labor. Data were analyzed with number, percentage, average and Mann Whitney U, Continuity correction, Fisher's exact and repeated measure ANOVA test analysis were used. 
Results: At the end of qualitative research were determined three main themes as physiological support needs,  psychological support needs information needs. At the quasi-experimental research determined the Roy Adaptation Model based intermittent labor support had no effect fear of childbirth in latent phase (p=0.35), significantly decreased fear of childrbith in active (p=0.000) and transition phases of labor (p=0.000). The women in the intervention group of the birth of labor pain in latent, active and transition phase of labor (p = 0.000) and use of oxytocin significantly decrease compared to women in the control group (p=0.000). In addition, active (p=0.029) and transition phase (p=0.006) and total childbirth duration were significantly shortening but had no differences duration of latent phase (p=0.238). Satisfaction from childbirth experience (p=0.000) and perceived labor support was found increase women who received Roy Adaptation Model based intermittent labor support (p=0.000). 
Conclusion: Women who had a vaginal birth, expect the nurses to themselves at childbirth. In addition, women's fear of childbirth, labor pain and labor duration was decreased, satisfaction from labor experiences and perceived labor support level is increased with Roy Adaptation Model Based intermittent labor support.

Key Words: Vaginal birth, Roy Adaptation Model, Intermittent labor support.