Terapötik dokunuşun ve hasta eğitiminin ameliyatı ertelenen hastalar üzerindeki etkilerinin karşılaştırılması ve derinlemesine incelenmesi
A comparison and in-depth study of the effects of therapeutic touch and patient education on patients postponing surgery
Yazar: MEHMET GÜNAY UYAR
Danışman: PROF. DR. NADİYE ÖZER
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı terapötik dokunmanın ve hasta eğitiminin, ameliyatı ertelenen hastalarda ağrı, kaygı, memnuniyet ve fizyolojik parametreler üzerine etkilerini karşılaştırmak ve derinlemesine incelemekti.
Materyal ve Metot: Karma araştırma yöntemi kullanılan bu çalışmanın nicel yaklaşımında ön test- son test kontrol gruplu randomize kontrollü deneysel tasarım; nitel yaklaşımında fenomenolojik tasarım uygulandı. Karma araştırma yöntemlerinden eş zamanlı iç içe desende yürütülen çalışmaya planlı ameliyatı ertelenen 78 hasta (n=26 kontrol, n=26 terapötik dokunma ve n=26 eğitim grubu) dahil edildi. Araştırmanın nicel bölümünde basit rastgele örneklem yöntemi kullanıldı. Nitel bölümü için de verilerin geçerlilik ve güvenirliğini artırmak amacıyla, nicel bölüm örneklem grubuna alınan deney grubu hastalarının tümü (n=52) örnekleme dahil edildi. Veriler; Tanıtıcı Özellikler Formu, Durumluk ve Sürekli Kaygı Ölçeği, Numerik Orantılama Ölçeği, Watson İyileştirici Süreçlerine Göre Hasta Memnuniyeti Değerlendirme Formu, Fizyolojik Parametreleri Değerlendirme Formu, Girişimler Öncesi Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu ve Girişimler Sonrası Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde nicel veriler için SPSS Statistics 25.0 programı, nitel veriler için Manen'in tematik analizi kullanıldı. Araştırmada terapötik dokunma ve hasta eğitimi hemşirelik girişimi olarak belirlendi.
Bulgular: Gruplar arasında memnuniyet puan ortalamaları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark saptandı (p<0.05). Memnuniyet puan ortalamasının terapötik dokunma ve eğitim gruplarında kontrol grubuna göre; terapötik dokunma grubunda da eğitim grubuna göre daha yüksek olduğu belirlendi. Kaygı, ağrı ve fizyolojik parametre puan ortalamaları karşılaştırıldığında gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). Araştırmanın nitel bulguları; "ameliyatın ertelenmesine", "bekleme sürecinde hekim ve hemşirelerin yaklaşımına", "bekleme sürecine", "terapötik dokunmaya" ve "hasta eğitimine" yönelik duygu ve düşünceler olmak üzere beş ana tema altında toplandı. Her iki grupta da ifadeler uygulama öncesi "memnuniyetsizlik", "öfke" ve "kaygı" kodlarında; uygulama sonrası "memnuniyet" ve "durumu kabullenme" kodlarında yoğunlaştı.
Sonuç: Terapötik dokunma girişiminin ameliyatı ertelenen hastalarda, hasta memnuniyeti üzerindeki olumlu etkilerinin hasta eğitimi girişiminin etkilerinden daha fazla olduğu belirlendi. Hasta memnuniyetinin "rahatlama", "iyi hissetme", "bilgi edinme" ve "ön yargıyı azaltma" kodlarında yoğunlaştığı saptandı.

Abstract:
Aim: The aim of this study was to compare and analyze the effects of therapeutic touch and patient education on pain, anxiety, satisfaction and physiological parameters in patients whose surgery was postponed.
Material and method: In this study, which used mixed research method, pre-test-post-test control group randomized controlled experimental design was applied in the quantitative approach and phenomenological design was applied in the qualitative approach. A total of 78 patients (n=26 control, n=26 therapeutic touch, and n=26 education group) whose planned surgery was postponed were included in this study, which was conducted with a concurrent nested design from mixed research methods. Simple random sampling method was used in the quantitative part of the study. In order to increase the validity and reliability of the data for the qualitative part, all of the experimental group patients (n=52) who were included in the quantitative part sampling group were included in the sample. Data were collected using the Descriptive Characteristics Form, State and Trait Anxiety Scale, Numerical Rating Scale, Watson Caritas Patient Score, Physiological Parameters Assessment Form, Pre-Intervention Semi-Structured Interview Form, and the Post-Intervention Semi-Structured Interview Form. SPSS Statistics 25.0 program was used for quantitative data and Manen's thematic analysis was used for qualitative data. In the study, therapeutic touch and patient education were defined as nursing interventions.
Results: When the mean satisfaction scores were compared between the groups, a statistically significant difference was found (p<0.05). The mean satisfaction scores were higher in the therapeutic touch and education groups than in the control group, and higher in the therapeutic touch group than in the education group. When the mean scores of anxiety, pain, and physiologic parameters were compared, no statistically significant difference was found between the groups (p>0.05). The qualitative findings of the study were grouped under five main themes: feelings and thoughts about "postponing the surgery", "physicians' and nurses' approach during the waiting process", "waiting process", "therapeutic touch", and "patient education". In both groups, expressions were concentrated in the codes of "dissatisfaction", "anger", and "anxiety" before the intervention and in the codes of "satisfaction" and "acceptance of the situation" after the intervention.
Conclusion: The positive effects of the therapeutic touch intervention on patient satisfaction in patients whose surgery was postponed were found to be greater than the effects of the patient education intervention. It was determined that patient satisfaction was concentrated in the codes of "relaxation", "feeling good", "obtaining information", and "reducing prejudice".