Anne, kordon kanı ve 6.ay bebeklerde vitamin D düzeyi
Vitamin D levels of mother, cord and 6 – month infant
Yazar: MEVLÜT KÜRŞAT AKKAR
Danışman: PROF. DR. HANDAN ALP
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı Bölümü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anneler = Mothers ; Bebekler = Infant ; Fetal kan = Fetal blood ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency

Özet:
Amaç: Bu çalışmada ilimizdeki sağlıklı gebelerde anne, kord kanı ve 6. ayındaki bebeklerde vitamin D düzeylerini belirlemeyi ve sosyodemografik özellikler ile ilişkisini araştırmayı amaçladık. Aynı bebeklerin 6. ayında vitamin D düzeylerine bakarak sağlık bakanlığının ülkemizde önerdiği 400 IU/gün D vitamini proflaksisinin güneşi bol olmasına rağmen kış mevsiminin uzun olduğu bölgemizdeki bebekler için yeterli doz olup olmadığını belirlemeyi de hedefledik.
Yöntem: Çalışma kapsamına Erzurum İlimizde Kasım-Temmuz 2013 tarihleri arasında Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın hastalıkları ve Doğum kliniğinde ve Erzurum Nenehatun Kadın Doğum Hastanesi 'nde doğum yapmış 81 sağlıklı gebe ve sağlıklı term bebekleri dahil edildi. Doğum sırasında anne ve kord kanı örnekleri alındı. D vitamini, Parathormon(PTH), Ca, P, (alkalen fosfataz)ALP, Mg değerleri çalıştırıldı. Çalışmamızda D vitamini düzeyi 5 ng/ml altında ciddi eksiklik, 5-15 ng/ml eksiklik, 15-20 ng/ml yetersizlik ve 20 ng/ml üstü yeterlilik olarak kabul edildi. Annelere bebekleri için 400 IU/gün D vitamini profilaksisi verilmesi önerildi. Bebeğin doğum boyu, kilosu ölçüldü. 6.ay sonunda anneye ve bebeğe ait olan demografik özellikler anketlerimiz sonucunda belirlendi. Demografik özellikler ile anne, kord ve 6.ay bebek D vitamini ve diğer parametreler arasındaki ilişkiler SPSS 20 paket programı ile değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmaya alınan annelerin yaş ortalaması 29,9±3,4 yaş, bebeklerin ortalama doğum haftası 39±0,8 hafta idi. Anne D vitamini düzeyi 7,1±6,5 ng/ml, kord D vitamini düzeyi 7,0±6,6 ng/ml ve 6.ay bebek D vitamini düzeyi ise 39,7±12,3 ng/ml olarak tespit edildi. Annelerin %91'inin D vitamini düzeyi 15 ng/ml altında, kord değerlerinin ise %90'ının D vitamini düzeyi 15 ng/ml altında idi. 6.ay bebeklerin ise sadece %3,7'sinin D vitamini düzeyi 15 ng/ml altında bulundu. Olgularımız D vitamini düzeyleri <15 ng/ml ve >15 ng/ml olarak iki gruba ayrıldığında açık giyimli ve evin konumu güneşli olanların D vitamini düzeyleri anlamlı yüksek bulundu. Kord D vitamini düzeyi ile de gebelikte alınan vitamin takviyesi, giyim tarzının açık olması, evin konumunun güneşli olması ve mevsimsel dağılım açısından istatistik olarak anlamlı saptandı. 6.ay bebek D vitamini düzeyinde ise anne ten rengi ve gebelik döneminde alınan vitamin desteği arasında istatistik olarak anlamlı bir fark tespit edildi.
Yorum: Çalışmamızda bol güneşli Türkiye 'nin doğusunda anne ve kordon D vitamini düzeylerinin ciddi anlamda düşük değerlerde olduğu görüldü. Ancak buna rağmen ülkemizde sağlık bakanlığınca önerilen 400 IU/gün D vitamini profilaksisi uygulaması bebeklerin D vitamini düzeyini yeterli seviyelere çıkarmaktadır. Bakanlığımızca bebeklere uygulanan D vitamini profilaksi programı gibi tüm gebelere de etkin bir şekilde uygulanması gerektiği anlaşılmıştır.

Abstract:
Objectives: In the present study, we aimed to determine vitamin D levels in healthy pregnant mothers and in cord blood and 6th month serum of their offsprings and to define the realtionship between their vitamin D leves and sociodemographic characteristics. Also we aimed to evaluate the efficiency of vitamin D prophylaxis policy of the Turkish Ministry of Health (400 IU/day) in our city (Erzurum) with long winter time despite larger sunny days.
Method: The study consisted of 81 healthy pregnant women and their healthy term infants, born in Atatürk University Medical Faculty Clinics of Gynaecology and Obstetrics, and Nenehatun Gynaecology and Obstetrics Hospital in Erzurum between July and November 2013. Blood samples were taken from both mother and the cord during birth. Serum vitamin D, Parathormone(PTH), Ca, P, Alkaline phospotase(ALP) and Mg levels were investigated. Vitamin D levels of <5 ng/ml was accepted as seriously deficient, between 5 to 15 ng/ml as deficiency, between 15 to 20 ng/ml as insufficiency and >20 ng/ml as sufficiency. It was suggested to mothers that they should give their infants 400 IU/day of vitamin D prophylaxis. Birth weight and height of infants were measured at birth and 6th months after a questionnaire was applied to determine demographic characteristics of mothers and infants. SPSS 20 software package was used to evaluate relationships between demographic characteristics, vitamin D levels of mothers, cords and 6th moth serum of infants.
Findings: Mean age of mothers was 29.9±3.4 and mean gestational age infants was 39±0,8 weeks. Mean vitamin D levels of mothers and cord and 6th moth serum of infants were found to be 7.1±6.5 ng/ml, 7.0±6.6 ng/ml and 39.7±12.3 ng/ml, respectively. Frequency of vitamin D level <15 ng/ml was 91%in mothers, 90%in cord and 3.7%in 6th month serums. When subjects were divided into 2 categories according to vitamin D levels (<15 ng/ml and >15 ng/ml) , it was seen that mothers with light clothes and living in a sunny house had significantly higher vitamin D levels. Vitamin D level in cord blood had a significant relation with additional vitamin D intake during pregnancy, wearing style, aspect of houses and seasonal distributions. Mean vitamin D level of infants at 6th month of mothers with different skin colours showed statistically significant difference.
Conclusion: In our study it was determined that in the east of Turkey, which is a considerably sunny city, vitamin D levels of mothers and cordons of their offsprings are seriously low. However, vitamin D prophylaxis of 400 IU/day suggested by the Turkish Ministry of Health increases the rates to an efficient level. It was also seen that such a practice implemented on infants should also be applied to pregnant women by the Ministry.