Mitos'tan sinemaya imgenin kavramsal dönüşümü
The conceptional transformation of image from Mythos to the cinema
Yazar: UMUT ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. NİHAL TÜNER ÖNEN
Akdeniz Üniversitesi / Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Enstitüsü / Akdeniz Eski Çağ Araştırmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Antropoloji = Anthropology ; Felsefe = Philosophy ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Antik tragedya = Antique tragedy ; Görsel imge = Visual image ; Mitoloji = Mitology ; Simgesel anlam = Symbolic meaning ; Sinema = Cinema ; Tiyatro antropolojisi = theatre anthropology ; Varoluş = Existence ; Varoluşçuluk = Existentialism ; Yunan mitolojisi = Greek mythology ; İmge = Image

Özet:
Mitos, insanın içinde bulunduğu evrene ve kendi varlık olmaklığına yönelttiği
düşünsel etkinliğinin bir parçasıdır. Bu bağlamda çalışmanın ilk bölümünde mitosun ilkel
toplulukta ortaya çıkış koşullarına değinilmiştir; insanın kültür varlığı olarak yükselişinin
merkezindeki mitosun ritüel ve ekonomik işlevi ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Doğal
güçlerin insanın ritüel ve ekonomik etkinliklerinde bir imge olarak yeniden tasarımlanmasının
ve üretilen bu türden imgelerin her çağın kendi koşulları özelindeki yolculuğunun izi
sürülmüş ve dramayla ilişkisi ele alınmıştır. Böylece dramanın kökenindeki taklit ilkesinin
mitosla ilişkisi kapsamlı bir şekilde irdelenebilmiş ve taklit-mitos ilişkisi, dini bağlam da ortaya çıkarılabilmiştir. Nihayetinde insan aklının tek kutupluluktan kurtuluşunun
tarihsel seyri ve bununla ilintili olarak Hellen felsefesi ele alınmıştır. Kuramsal düşüncenin
mitos yollu düşünceyle olan çelişkilerini ve uzlaşı noktalarının felsefi düşünce ve modern
literatür üzerinden aydınlatmanın yolları aranmıştır. Hellen aklının Sokrates öncesi, muğlaklık
ve Nietzsche düşüncesindeki gibi Apollon - Dionysos ikililiği üzerinden okunmaya çalışılmış
ve yine bu bağlamda dramanın Hellenler'de sekülerleşme süreci aydınlatılmaya çalışılmıştır.
Hellen aklının mitos-logos ikililiği arasında salınan, karmaşık dönemin bir ürünü olarak
çalışmanın ikinci bölümünde tragedyanın ve trajik insanın doğuşu da incelenmiştir. En
nihayetinde mitik düşünceyle yakından ilişkili imgelemin, kuramsal düşüncede ele alınma
biçimlerine değinilmiştir ve bu süreç tragedyalar ve sinema sanatı üzerinden okunmaya
çalışılmıştır. Çalışmanın konusunu etkileyen Nietzsche düşüncesi tragedyanın yerini ardılına
bırakmadan öldüğünü ifade etmektedir. Lakin Nietzsche eğer sinema sanatını görseydi, bu
düşüncesini tekrardan ele alma ihtiyacı duyar mıydı? Çalışmanın konusu bu soru üzerine
şekillenmiştir.

Abstract:
Mythos is part of man's intellectual activity towards the universe in which he resides
and his own being. In this context, in our first chapter we discussed the conditions of the
emergence of mythos in primitive society; we tried to reveal the ritual and economic function
of the mythos at the center of man's rise as a cultural asset. We have tried to trace the redesign of natural forces as an image in the ritual, economic activities of Man, and the journey of such images produced in the custom of their own circumstances of each era. In the end, we
discussed the historical course of the liberation of the human mind from unipolarness and the
Hellenic philosophy associated with it. We looked for ways to illuminate the contradictions
and consensus points of theoretical thought with mythic thought through philosophical
thought and modern literature. We tried to read the Hellenic mind before Socrates through
ambiguity and the Apollo - Dionysus duality, as in Nietzsche thought. Oscillating between
this duality, as a product of the complex period, in the second part of our study we examined
the tragedy and the birth of the tragic man. Finally, we talked about the ways in which the
imagery closely related to mythic thought is handled in theoretical thought; we tried to read
this process through tragedies and the art of cinema. The thought of Nietzsche, which
influenced us in our work, suggests that tragedy has died before its successor. But if
Nietzsche had seen the art of cinema, would he have needed to reconsider that idea? The
subject of our study is shaped on this question.