Türk gençliğinin değerleri: Liseli gençlik üzerine bir araştırma /
Yazar: ERTAN ÖZENSEL
Danışman: PROF. DR. MUSA TAŞDELEN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
"Türk Gençliğinin Değerleri" başlıklı araştırmamız, ülkemizin yedi coğrafi bölgesini temsil edeceği düşünülen İstanbul, İzmir, Antalya, Konya, Samsun, Elazığ ve Diyarbakır il merkezlerinde, liseye devam eden 1394 genç öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, gençlerin mevcut toplumsal değer yapılarını ve toplumumuzda önemli işlevlere sahip mevcut toplumsal kurumları önemseme durumları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bilindiği gibi "değer" konusu sosyologlar arasında önemli bir tartışma alanı olmuştur. Tartışmaların odak noktası da, değerlerin ancak öznel bir yaklaşımla ele alınabileceğidir. Oysa toplumsal yapıyı teşkil eden temel toplumsal kurumların tümünün kendine ait değer içerdiği bilinmektedir. Değerler, toplumun sosyo-kültürel öğelerine anlam veren ölçütlerdir. Ayrıca sosyal kişi ve bu kişinin davranış örüntüleri sosyolojik incelemenin başlangıç noktasıdır. Nitekim Max Weber'in Protestan etiği üzerinde yaptığı çalışma ve Protestan eriğinin yarattığı bir çalışma ahlakı, sanayi toplumunun oluşmasında değerlerin oynadığı role işaret etmesi bakımından oldukça anlamlıdır. Araştırma sonucunda, gençlerin bireysel ve toplumsal modem değerlere katılımlarının yüksek olduğu, hatta bu değerlere katılımın ahlaki ve dini değerlere katılımından daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Gençlerin Milli ve dini değerlere katılımı heterojen bir dağılım sergiledikleri, bölgesel, cinsiyet ve lise türlerine göre çeşitli farklılıklar arz ettiği ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Değer, Değer Değişimi, Sosyal Değişme, Gençlik, Lise Gençliği

Abstract:
This study of the "Values of Turkish Youth" is based on the data of an applied research on 1394 high school students from seven city centers supposed to represent the seven main geographical regions of Turkey, namely, Istanbul, İzmir, Antalya, Konya, Samsun, Elazığ, and Diyarbakır. In this research, I tried to explore how the Turkish youth pay heed to some existing social values and institutions which play important functions in Turkish society. As well known, the issue of "value" has been an important matter of discussions among the sociologists. The focal point of the debates has indicated that values can be treated only in subjective approaches. On the other hand, all basic social institutions are involved with values in complicated ways. Values are the measures that attach meaning to socio-cultural elements of the society. Moreover, social person and the behavioral patterns of that person is starting point of a sociological investigation. As a matter of fact, Max Weber's famous study of the Protestant Ethic and the Spirit of Capitalism has been very meaningful in terms of founding the correlation of the constitution of industrial society and the formation of values in the case of the role played by Protestant Ethic in the formation of a work ethics. In the end of the this study, it is found out that the participation of youth to modern individual and social values is high, even the adoption of these values by the young people seems to be higher than the adoption of religious and ethical values. The adoption of these values differs according to regional, sexual and kind of high school. Keywords: Value, Value of Change, Social Change, Youth, High School Youth