Domatesin hasat sonrası hastalıklarına karşı kimyasal savaşıma alternatif olabilecek yöntemler üzerine araştırmalar
Investigations on alternative control methods against postharvest diseases of tomatoes
Yazar: RAGIP ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. ÖZGÜR AKGÜN KARABULUT
Uludağ Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Son zamanlarda hasat sonrası dönemde gerçekleşen ürün kayıplarının engellenmesi ve güvenilir ürünlerin insan tüketimine sunulması; gıda sektöründe artan rekabet koşulları ve tüketici hassasiyetleri nedeni ile büyük önem kazanmıştır. Bu çalışmada, genellikle güvenli olarak kabul edilen(GRAS) uçucu yağlar timol ve ögenolün farklı dozları, Lifepack® Class ve Lifepack® Etb kodlu modifiye atmosfer paketler (MAP) ile kombine edilerek domates meyvesinin hasat sonu hastalıklarını engellemek amacı ile uygulanmıştır. Domates meyveleri 11°C'de 14 gün boyunca timol ve ögenol ile kombine edilmiş MAP'lar içerisinde muhafaza edilmişlerdir. Muhafaza dönemi sonunda timol ve ögenol uygulamalarına maruz kalmış meyvelerin yüzeyindeki toplam mikroorganizma, fungus, bakteri popülasyonlarındaki değişim ve çürük meyve yüzdesi tespit edilmiştir. Bunun yanında denemenin 7. Gününde MAP'lar içerisindeki timol ve ögenol oranları GC (Gaz kramotografisi) analizleri ile belirlenmiştir.Timol ve ögenol, doz artışına paralel olarak meyve yüzeyindeki toplam mikroorganizma, fungus, bakteri popülasyonu ve meyve çürüme yüzdesinde düşüşe neden olmuştur. Timolün 0,5 g/7g parafin dozu ve ögenolün 350 µl/7g parafin uygulamaları, meyvelerde toplam mikroorganizma, fungus ve bakteri popülasyonunu azaltmada en etkili sonuçları verirken, meyve çürümesini engelleme açısından da aynı uygulamalar en etkili olmuştur. Ancak, tüm timol uygulamalarında doz artışına paralel olarak meyvelerde fitotoksisite gözlenmiştir. Ayrıca denemenin 7. ve 14. günlerinde MAP' lar içerisindeki O2 ve CO2 ölçümleri yapılmış ve uygulamalarda genel olarak 7. günün sonunda paketlerdeki O2 (%)oranında düşüş ve CO2 (%) oranında artış olduğu tespit edilmiştir Sonuç olarak uçucu yağlar timol ve ögenolün MAP ile kombine edilerek uygulanmasının domates meyvelerinde hasat sonrası görülen hastalıkların engellenmesinde etkili oldukları bulunmuştur.

Abstract:
Recently, due to increasing competitive conditions of late years in food sector and consumer satisfaction; prevention of occuring postharvest losses and introduction of reliable and unhazardous products to human comsumption have come into great prominence. In this study different dosages of essential oils which are generally recognized as safe (GRAS), thymol and eugenol were applied on tomato fruits in combination with Lifepack® Class and Lifepack® Etb labelled modified atmosphere packages (MAP) in order to impede the postharvest diseases. Tomato fruits were stored at 11°C for 14 days in thymol and eugenol combined MAPs. At the end of the storage, variation of the total microorganism, fungi and bacteria population on the surface of thymol and eugenol treated fruits. and percentage of fruit decay were determined. In addition, on the 7th day of the experiment the rate of thymol and eugenol in MAPs were determined by GC (Gas Chromatography) anlysis. According to the results, the increase in thymol and eugenol dosages correspondingly caused a decrease in the total microorganism, fungi and bacteria population on the surface of the fruits, and the percentage of the fruit decay. Among all the treatments, thymol 0,5 g/7g parafin and eugenol 350 µl/7g parafin application demonstrated the most effective results in depletion of the total microorganism, fungi and bacteria population while the same treatments showed the best effect on prevention of fruit decay as well. Besides, for all the thymol treatments, phytotoxicity was observed on the fruits in parallel with the increase of dosage. Moreover, on the 7th and 14th days of the experiment, O2 and CO2 rates in MAPs were measured, and over all at the end of the 7th day a decrease in O2(%) rate and an increase in CO2(%) rate were obtained. In conclusion, application of essential oils, thymol and eugenol in combination with MAP was found effective in prevention of post harvest diseases of tomato fruits.