Kronik obstrüktif akciğer hastalarına bakım veren bireylerin bakım yükü ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determining the relationship between care burden and depression levels of i̇ndividuals caring for chronic obstructive pulmonary patients
Yazar: MERVE ÖNCÜL ÖZDEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜNTER DİLSİZ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Akciğer = Lung ; Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Akciğer hastalıkları-obstrüktif = Lung diseases-obstructive ; Bakım verenler = Caregivers ; Bakım verme yükü = Caregiver burden ; Depresyon = Depression ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Bu çalışma Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalarına bakım veren bireylerin bakım yükü ve depresyon düzeyleri arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.Gereç ve Yöntem: Çalışma, 01 Aralık 2018 ile 31 Mart 2019 tarihleri arasında Bülent Ecevit Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Göğüs Hastalıkları Servisinde KOAH tanısı almış ve yatarak tedavi gören hastaların bakım verenleri olan 128 katılımcı ile yürütülmüştür. Kesitsel tanımlayıcı türde olan çalışmamızda bakım verenlerin sosyodemografik özelliklerini belirlemek amacıyla kullanılan anket formu, bakım verenlerin bakım verirken yaşadıkları güçlükleri değerlendiren Bakım Verme Yükü Ölçeği (BVYÖ) ve kişilerin depresyon şiddetini değerlendiren Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) kullanılmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde, sayı ve yüzde değerleri, Kolmogorov/Smirnov Testi, Mann Whitney U, Student T Testi, One way Anova Testi, Kruskal Wallis Testi ve kategorik veriler için Ki-kare analizi uygulanmıştır. Ölçümler arasındaki ilişki Spearman korelasyon analizi ile yapılmıştır. Değerlendirmede p<0,05 ise gruplar arasındaki farklar istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.Bulgular: Çalışmada bakım verenlerin yaş ortalaması 44, 88±11, 35 idi. Bakım verenlerin %57, 8' i kadın, %83, 6' sı evli, %93, 8'inin hastanın 1. derece yakını olduğu, %56, 2' sinin 1 yıl ve daha az bakım verdiği, %84, 4' ünün bakım verirken yardım aldığı ve %80, 5' inin ailevi sorumluluktan dolayı bakım verdiği saptanmıştır. Çalışmada yaş, cinsiyet, yakınlık derecesi, çalışma durumu, bakım verme süresi, bakım verirken sorun yaşama gibi durumlarla Bakım yükü ve Depresyon Ölçek puan ortalamaları karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Katılımcıların bakım verme yükü ile depresyon düzeyleri arasındaki ilişki değerlendirildiğinde ise, bireylerin bakım verme yükü artıkça depresyon düzeylerinde artma olduğu tespit edilmiştir.Sonuç: Çalışmamızda bireylerin bakım verme yükü ve depresyon düzeyleri arasında anlamlı fark bulunması nedeniyle bakım verenlerin bakım yükü ve depresyon durumlarının azaltılması için; fiziksel, psikolojik, sosyal ve emosyonel yönden desteklenmeleri ve danışmanlık sağlanması önerilebilir.

Abstract:
Purpose: This study was conducted to determine the relationship between care burden and depression levels of individuals who care for Chronic Obstructive Pulmonary Patients.Material and Method: The study was carried out with on 128 participants who were caring for inpatients diagnosed with COPD at the Bülent Ecevit University Health Practice and Research Center Chest Diseases Service between December 01, 2018 and March 31, 2019. In our cross-sectional study, the questionnaire form used to determine the socio-demographic characteristics of caregivers, the Care Burden Scale (CBI), which investigates the difficulties experienced by caregivers, and the Beck Depression Scale (BDI), which assesses the severity of depression of individuals, were used. In the evaluation of the data obtained, number and percentage values, Kolmogorov / Smirnov Test, Mann Whitney U, Student T Test, One way Anova Test, Kruskal Wallis Test and chi-square analysis were used for categorical data. The relationship between the measurements was analyzed by Spearman correlation analysis. In the evaluation, the differences between the groups were considered statistically significant at p<0.05.Findings: The average age of caregivers was 44, 88±11, 35 years in the study. Fifty seven percent of the caregivers were women, 83,6% were married, 93,9% of them were the first degree relatives of the patient, 56,2% of them provided care for 1 year or less, 84,4% received help while providing care and 80,5% of them provided care because of family responsibility. According to the findings of the study, there was a statistically significant difference in the study when the age, gender, degree of proximity, working status, duration of care, having problems while giving care were compared with the mean scores of Care Burden and Depression Scale (p <0.05).When the relationship between the care burden and depression levels of the participants was evaluated, it was found that the depression levels increased as the care burden increased.Result: In our study, due to the significant difference between the caregiving burden and depression levels of the individuals, in order to reduce the care and depression status of the givers; they may be offered physical, psychological, social and emotional support and counseling.