Türkiye doğal alabalık (Salmo trutta) ekotiplerinin kültür şartlarında büyüme performansı ve morfolojik özelliklerinin karşılaştırılması
Comparasion of growth performance and morphologic characteristics of brown trout (Salmo trutta) ecotypes of Turkey
Yazar: MEHMET KOCABAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NADİR BAŞÇINAR
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yetiştiricilik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Balıkçılık Teknolojisi = Fisheries Technology ; Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Alabalıklar = Trouts ; Büyüme performansı = Growth performance ; Kültür ortamı = Culture media ; Morfolojik özellikler = Morphological properties ; Salmo trutta labrax = Salmo trutta labrax

Özet:
Tezde, ülkemizde yayılım gösteren Salmo trutta (kahverengi alabalık) ekotiplerinin kuluçka ve döl verim özellikleri, kültür şatlarında büyüme performansları ve bazı fenotipik özellikleri irdelenmiştir.Ekotiplerin nispi yumurta verimi, yumurta büyüklük ve ağırlıkları sırasıyla; Abant alabalığında (Salmo trutta abanticus) 1871 ? 742 adet/kg; 4,91 ? 0,37 mm; 91 ? 16 mg, Anadolu alabalığında (Salmo trutta macrostigma) 2403 ? 953 adet/kg; 4,30 ? 0,52 mm; 59 ? 12 mg, Aras alabalığında (Salmo trutta caspius) 4000 ? 1092 adet/kg; 4,23 ? 0,26 mm; 49 ? 50 mg, dere alabalığında (Salmo trutta fario) 1988 ? 865 adet/kg; 4,59 ? 0,53 mm; 82 ? 21 mg ve Karadeniz alabalığında (Salmo trutta labrax) 2314 ? 858 adet/kg; 4,67 ? 0,46 mm; 77 ? 18 mg olarak hesaplanmıştır. Yumurtanın döllenmeden serbest yüzme aşamasına kadar geçen en uzun süre, Abant alabalığında (10,5 ºC'de 81 günde), en kısa süre ise dere ve Karadeniz alabalığı ekotipinde (9,6 ºC'de 62 gün) gözlenmiştir. Kahverengi alabalık ekotiplerinin parr markası sayısı, uzunluğu ve genişlikleri arasında farklılıklar önemli bulunmuştur (P<0,05). En fazla parr markasının Anadolu alabalığında (11?13 adet) olduğu tespit edilmiştir. Tatlısuda, Karadeniz ve dere alabalıklarının daha iyi büyüme gösterdiği belirlenmiştir. En iyi büyüme karışık suda (?9-10) stoklanan dere ekotipinde, en kötü büyüme ise deniz suyunda (?18) stoklanan Abant alabalığı ekotipinde belirlenmiştir. Tatlı sudan ?9 ve ?18 tuzluluktaki suya transfer edilen ve 22 hafta bu sularda bekletilen balıkların vücut rengi, benek sayı ve büyüklüklerinde farklılıklar belirlenmiştir (P<0,05). Balıklar ?18 tuzluktan (16 hafta sonra) tatlı su ortamına geri transfelerinden sonra kırmızı beneklerin görülmediği ancak siyah beneklerin daha belirginleştiği belirlenmiştir.Sonuç olarak Anadolu alabalığı ekotipi dışındakilerin kültür koşullarına daha kolay uyum sağladığı belirlenmiştir.

Abstract:
In this study, we compared growth, morphologic characteristics and hatchery performance and fecundity of different Salmo trutta ecotypes of Turkey.Relative fecundities, eggs diameter and weight in ecotypes were 1871 ? 742 egg/kg; 4.91 ? 0.37 mm; 91 ? 16 mg for Abant trout (Salmo trutta abanticus), 2403 ? 953 egg/kg; 4.30 ? 0.52 mm; 59 ? 12 mg for Anatolian trout (Salmo trutta macrostigma), 4000 ? 1092 egg/kg; 4.23 ? 0.26 mm; 49 ? 50 mg for Aras trout (Salmo trutta caspius), 1988 ? 865 egg/kg; 4.59 ? 0.53 mm; 82 ? 21 mg for brook trout (Salmo trutta fario) and 2314 ? 858 egg/kg; 4.67 ? 0.46 mm 77 ? 18 mg in Black Sea trout (Salmo trutta labrax). The longest time from egg to free swimmings stage was observed for Abant trout (81 day at 10.5°C) and the shortest time was observed for brook trout and Black Sea trout (62 day at 9.6°C). There were statistical differences on the number of parr mark, parr mark length and parr mark with (P<0.05). The highest number of parr marks (11?13) observed on Anatolian trout. The brook trout and Black See trout (38.75 mm to 145.07 mm) grew better (0.56 g to 29.594 g) than other five ecotype in fresh water. The best growth (98.81 g) was observed in brook trout kept in ?9±1 salinity compared to 3 other ecotype of Salmo trutta (average 130,21 mm and 22,468 g). The worst performer (45.10 g) was observed in Abant trout in sea water (?18) (P<0.05). Significant morfological such as changes changes in body color, number and size at spots were observed when fish transferred from fresh water to ?9±1 and ?18 salinity (kept 22 weeks). When they retransfered from ?18 salinity to fresh water (kept 16 weeks), red spots became invisible whereas black spot become more apparent.In conclusion, all ecotypes adapted well to the culture condition in sea water and frehwater except Anatolian trout.