Muğla ilinde geleneksel turistik hediyelik eşyanın kültür turizmine katkıları ve sürdürülebilirliği
Contribution of cultural tourism and sustainability of traditional tourist souvenirs in mugla province
Yazar: DENİZ ÇELİKER
Danışman: PROF. DR. MURAT ALİ DULUPÇU ; PROF. DR. FİLİZ NURHAN ÖLMEZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2015
Konu: El Sanatları = Crafts ; Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Turizm = Tourism
Dizin: El sanatları = Handicrafts ; Geleneksel Türk sanatı = Traditional Turkish art ; Geleneksel tasarım = Traditional design ; Geleneksel üretim sistemleri = Traditional production systems ; Hediyelik eşya = Souvenir ; Kültürel turizm = Cultural tourism ; Muğla = Muğla ; Sürdürülebilir tasarım = Sustainable design ; Tasarım = Design ; Turistik ürünler = Touristic products

Özet:
İlkçağlardan itibaren din, savaş, fetih, tecim (ticaret), göç ve merak gibi değişik nedenlerle uzun ya da kısa süreli olarak, yaşanan yerlerden ayrılıp, başka ülkelere, topraklara yolculuklar yapılmıştır. İnsanların yeme-içme ve barınma gereksinimlerini karşılamak, yeni bilgiler edinmek, tinsel doyuma ulaşma isteği ve dini bilgileri aktarmak, gezip görmek gibi güdülerle gerçekleştirdikleri bu yer değiştirme turizmin kaynağı ve başlangıcı olarak değerlendirilebilir. Tarihin eski dönemlerinden beri var olan turizm, günümüzde büyük bir ekonomik gizil güç haline gelmiştir. 
Bu çalışmanın amacı Türkiye'nin önemli turizm merkezlerinden olan Muğla ilinde yöre halkının etkin olarak uğraştığı geleneksel el sanatlarının kültür turizmine olası katkılarını irdelemek ve sürdürülebilirliğini ortaya koymaktır. Çalışma, Muğla Merkez ilçe, Merkez'e bağlı Bodrum, Fethiye, Köyceğiz, Marmaris, Milas ilçelerinde ve bu ilçelere bağlı kasaba ve köylerde yürütülmüştür.  Araştırmanın yürütüldüğü yerlerde esnaf odalarına gidilerek kendilerine kayıtlı bulunan turistik hediyelik eşya mağazası sayıları hakkında bilgi edinilmiştir. Alan araştırması yöntemlerinden yararlanılarak ilçe, köy ve kasabalarda devam eden el sanatları belirlenmiş, tesadüfi örneklem yöntemi ile seçilen turistik hediyelik eşya satışı yapan işletme, mağaza, atölye ve stantlarda çalışanlarla karşılıklı görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara yüz yüze anket uygulanarak; Muğla ilinde günümüzde bulunan turistik hediyelik eşya çeşitleri belirlenmiştir. Bu çeşitler hammaddelerine göre sınıflandırılarak tanıtılmıştır. Anket çalışmalarından elde edilen verilerden yola çıkılarak turistik hediyelik eşyanın alımından satışına kadar olan sürecin modellemesi betimlenmiş, turistik hediyelik eşyanın üzerinde taşıması gereken kimlik kartı örnekleri ortaya konmuş ve yenileştirilmiş (inovatif) ürün tasarımları yapılmıştır. Muğla İlinin turizminde oldukça önemli bir yeri olan geleneksel turistik hediyelik eşyanın sürdürülebilirliğine yönelik öneriler getirilmiştir.

Abstract:
Since ancient ages, people have travelled to other countries, cities, towns etc. for various purposes such as religious service, war, conquest, commerce, emigration or sometimes simply out of curiousity. Some of these journeys lasted just for a few days while others took years to complete. Those human activities which were performed for various aims ranging from meeting bodily needs and accommodation, learning, spiritual satisfaction and teaching religious doctrines or sightseeing may be regarded as the first tourism activities in history. Tourism, which has been in human life since ancient times, have come to acquire an enormous economic potential. 
This study seeks to discuss the possible positive contributions of traditional handicraft to cultural tourism in Muğla, one of the significant tourism centers in Turkey and where some of the local people are engaged in handicraft. The study was carried out in the central district of Muğla (Muğla city center), Bodrum, Fethiye, Köyceğiz, Marmaris, Milas and several towns and villages located in the province of Muğla. The number of souvenir shops registered by the commercial chambers in the province was found out. Handicrafts which are still actively performed in towns or villages in the area were determined through field study methods and interviews were performed with the assistants or owners in randomly selected shops, workshops or at stands where souvenirs are sold. The participants took part in a face to face questionnaire by means of which sorts of souvenirs available in the province of Muğla were determined. Souvenir sorts are described by classifing them according to the materials they are made of. A modelling of the process which begins with the purchase and ends with the sale was done, which was then described. Samples of the identification cards that every item of souvenr must have were displayed and innovative souvenirs were designed. Suggestions were made for the sustainability of traditional handicrafts which have a significant place in tourism in Muğla.