Üniversite öğrencilerine yönelik kültürel yabancı dil dersi öğretim programının geliştirilmesi
The curriculum development process of cultural foreign language course for university students
Yazar: SAMET TÜRER
Danışman: DOÇ. DR. ASLIHAN KUYUMCU VARDAR
Düzce Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Dil eğitimi = Language education ; Dil ihtiyaç analizi = Language need analysis ; Dil-kültür = Language-culture

Özet:
Dil ve kültür ayrılmaz bir bütündür ve kültür dil öğretim programlarında beşinci temel beceri olarak kabul edilmektedir. Dil becerilerinin ötesinde iletişimsel yeterlilik, kültürel bağlamları anlamayı, iletişim tarzlarını ve sosyal normları anlamayı gerektirir. Kültürel unsurları yabancı dil eğitimine dahil etmek iletişim becerilerini geliştirir ve öğrencileri küreselleşmiş bir dünyada kültürlerarası etkileşime girmeye hazırlar. Bu doğrultuda bu çalışmanın amacı üniversite öğrencilerinin kültürlerarası iletişimsel yetkinlik becerilerini geliştirmeye yönelik ihtiyaçların belirlenmesi ve bu ihtiyaca yönelik öğrencilerin kültürlerarası iletişimsel yetkinlik becerilerini geliştirecek ve yabancı dil kullanımını daha etkin hale getirecek "Kültürel Yabancı Dil" dersi öğretim programının tasarlanması, uygulanması ve değerlendirilmesidir. Araştırmada farklı nicel ve nitel yöntemler birlikte kullanıldığı için eş zamanlı karma desen- müdahale (deney) tasarımı araştırmanın temel deseninin oluşturmaktadır. Program geliştirme sürecine demokratik yaklaşıma göre tasarlanmış bir ihtiyaç analizi çalışması ile başlanmıştır. Bu doğrultuda ihtiyaçları belirlemek için üniversite hazırlık sınıfı öğrencilerinden, hazırlık sınıflarında ders veren öğretim görevlilerinden ve Erasmus Partneri üniversitelerin Erasmus koordinatörlerinden hem nitel hem de nicel yöntemler ile veriler toplanmıştır. Elde edilen nitel veriler içerik analizine, nicel veriler ise SPSS paket programı ile t-testi, frekans analizi, madde güçlük indeksi testi, madde ayıt edicilik testi ve Cronbach Alpha katsayısı testine tabi tutulmuştur. İçerik analizi sonuçları çerçevesinde öğrencilerin kültürlerarası iletişimsel yeterlilikleri açısından bir eğitime ihtiyaçları olduğu saptanmış ve program tasarımı aşamasına geçilmiştir. Programın dört temel boyutu olan hedef, içerik, eğitim durumları ve ölçme-değerlendirme aşamaları ihtiyaç analizi sonuçlarına göre yapılandırılmıştır. Tasarlanan program 2021-2022 güz döneminde yüz yüze ve bahar döneminde çevirim içi eğitim yoluyla iki farklı gruba uygulanmıştır. Süreç odaklı değerlendirme yaklaşımı temelinde ünite görevleri, yansıtıcı günlükler, portfolyo dosyaları, sunumlar ve ders değerlendirme formları kullanılmış ayrıca ders başarısını değerlendirmek için bir başarı testi ön-test ve son-test şeklinde ölçme-değerlendirme aracı olarak işe koşulmuştur. Tasarlanan Kültürel Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını değerlendirmek için CIPP Program Değerlendirme Modeli aşamaları takip edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, çalışmada yer alan üniversite öğrencilerinin kültürel bilgi, beceri ve tutumlarının geliştirilmesi yönünde bir ihtiyaç olduğu saptanmıştır. Bu ihtiyaca yönelik Kültürel Yabancı Dil Dersi Öğretim Programı geliştirilmiştir. Eldeki verilere göre programın hedeflenen bilgi, beceri ve tutumları olumlu yönde geliştirdiği belirlenmiştir. Ayrıca bu program öğrencilerin genel dil yetkinlikleri ile kültürlerarası iletişimsel yetkinlik düzeylerinin gelişimine katkı sağlamış ve kültürel bilincin oluşmasına, kültürel farkındalık, empati ve tolerans gibi duygu ve tutumların gelişmesine destek olmuştur. Ayrıca deney gruplarının başarı ön-test ve son-test sonuçları arasında anlamlı bir farklılık gözlemlenmiştir. Dolayısıyla bu bulgu öğrencilerin Kültürel Yabancı Dil Dersi Öğretim Programının kazanımlarına yeterli düzeyde ulaştıklarını göstermektedir. Tasarlanan programın ya da benzerinin ortaöğretim kademelerinde uygulanması, yabancı dil olarak Türkçe öğretimine uygun versiyonunun da yabancı öğrencilere uygulanarak sonuçların karşılaştırılmasına yönelik çalışmalar yapılması, bu dersi almış olan öğrencilerin mesleki deneyimleri ile ilgili bir araştırma yapılarak derste edindikleri bilgi ve becerilerin mesleklerini icra ederken onlara ne düzeyde katkı sağladığın araştırılması ve Erasmus ve Work and Travel gibi programlara katılan farklı kültürlerden bireylerin etkileşim içindeyken karşılaştıkları kültürel sorunlar tespit edilerek bir sorun havuzu oluşturulup bunların olası çözümlerine ilişkin deneysel bir çalışma yürütülmesi önerilmektedir.
Anahtar Sözcükler: Program Geliştirme, İhtiyaç Analizi, Kültürlerarası İletişimsel Yetkinlik, Kültürel Yabancı Dil Dersi Öğretim Programı, Karma Yöntem

Abstract:
Language and culture are an inseparable whole, and culture is considered the fifth basic skill in language teaching programs. Beyond language skills, communicative competence requires understanding cultural contexts, communication styles, and social norms. Incorporating cultural elements into foreign language education improves communication skills and prepares students for intercultural interaction in a globalized world. In this regard, the aim of this study is to determine the needs of university students to improve their intercultural communicative competence skills and to design, implement and evaluate the "Cultural Foreign Language Course Teaching Program", which will improve the students' intercultural communicative competence skills and make the use of foreign languages more effective in response to this need. Since different quantitative and qualitative methods were used together in the research, concurrent mixed design-intervention (experiment) design constitutes the methodology of the research. The program development process started with a needs analysis study designed according to a democratic approach. In this regard, in order to determine the needs, data were collected using both qualitative and quantitative methods from university preparatory class students, lecturers teaching in preparatory classes, and Erasmus coordinators of Erasmus Partner universities. The qualitative data obtained were subjected to content analysis, and the quantitative data were subjected to t-test, frequency analysis, item difficulty index test, item discrimination test and Cronbach Alpha coefficient test with the SPSS package program. Within the framework of the content analysis results, it was determined that the students needed training in terms of intercultural communicative competence and the program design phase was started. The four basic dimensions of the program, namely target, content, training situations and measurement-evaluation stages, are structured according to the results of the needs analysis. The designed program was applied to two different groups through face-to-face training in the 2021-2022 fall semester and online training in the spring semester. Based on the process-oriented evaluation approach, unit tasks, reflective diaries, portfolio files, presentations and course evaluation forms were used, and an achievement test was used as a measurement-evaluation tool in the form of pre-test and post-test to evaluate course success. CIPP Program Evaluation Model stages were followed to evaluate the designed Cultural Foreign Language Course Teaching Program. According to the research findings, it was determined that there was a need to improve the cultural knowledge, skills and attitudes of the university students participating in the study. A Cultural Foreign Language Course Teaching Program has been developed to meet this need. According to the available data, it was determined that the program developed the targeted knowledge, skills and attitudes positively. In addition, this program contributed to the development of students' general language proficiency and intercultural communicative competence levels and supported the formation of cultural awareness and the development of feelings and attitudes such as cultural awareness, empathy and tolerance. Additionally, a significant difference was observed between the achievement pre-test and post-test results of the experimental groups. Therefore, this finding shows that the students have achieved the achievements of the Cultural Foreign Language Course Curriculum at a sufficient level. Implementing the designed program or a similar one in secondary education levels, conducting studies to compare the results by applying the version suitable for teaching Turkish as a foreign language to foreign students, conducting research on the professional experiences of the students who have taken this course, and determining to what extent the knowledge and skills they acquired in the course will contribute to them while practicing their profession. It is recommended to investigate the cultural problems that individuals from different cultures participating in programs such as Erasmus and Work and Travel encounter while interacting, to create a problem pool and to conduct an experimental study on their possible solutions.
Keywords: Curriculum Development, Needs Analysis, Intercultural Communicative Competence, Foreign Language Teaching, Mixed Method