Alzheimer tipi demans ve koroner arter hastalarında asetilkolinesteraz gen ekspresyonu ve bazı biyomarkır düzeylerinin belirlenmesi ve asetilkolinesteraz enzim aktivitesinin belirlenerek bazı fenolik bileşiklerin bu enzim aktivitesi üzerine in vitro etkilerinin incelenmesi
Determination of some biomarker levels and acetylcholinesterase gene expression in patients alzheimer's type dementia and coronary artery, and investigation of the effect in vitro on this enzyme activity of some phenolic compounds, by determining the acetylcholinesterase activity
Yazar: MESUT IŞIK
Danışman: PROF. DR. ŞÜKRÜ BEYDEMİR
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı / Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Bir demans türü olan Alzheimer hastalığı nörodejeneratif hastalığın en yaygın şeklidir. Alzheimer hastalığı farklı epigenetik olaylar ile genetik faktörlerin kombinasyonu sonucu meydana gelmektedir. Ayrıca, oksidan ve anti-oksidan sistemler arasındaki dengenin oksidan sistemler lehine bozulmasıyla ortaya çıkan oksidatif stres, koroner arter ve Alzheimer gibi birkaç hastalığın meydana gelmesine neden olmaktadır. Çünkü oksidatif metabolik reaksiyonlar ve onların yan ürünleri sürekli olarak koroner arter ve Alzheimer hastalığı patogenezinde rol oynamıştır. Bununla birlikte, Alzheimer hastalığı kolinesteraz metabolizmasında değişiklikler ve dejenerasyon ile ilgilidir. Asetilkolinesteraz (AChE) inhibitörleri hastalığın semptomatik tedavisinde kullanılmaktadır. Alzheimer hastalığının semptomatik tedavisinde kullanılan AChE inhibitörleri oksidatif hasardan hücreleri koruduğuna ve antioksidan üretimini artırdığına dair kanıtlar vardır. Bu çalışma 28 Alzheimer, 21 koroner arter hastası ve 28 sağlıklı birey üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, AChE aktivitesi ve oksidatif stres biyomarkırları plazmada belirlenerek daha sonra asetilkolinesteraz (ACHE) kantitatif gen ekpresyonu Alzheimer ve koroner arter tanısı alan hastaların lökositlerinde araştırıldı. Yapılan çalışmalar sonucunda, Alzheimer ve koroner arter hastalarında kontrol grubuna göre plazma protein karbonil düzeyi ve ACHE mRNA ekpresyonunun arttığı, plazma –SH düzeyinin azaldığı gözlemlendi. Plazma AChE aktivitesi ve MDA düzeyinde, eritrosit AChE aktivitesinde ise hasta grubu ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadı. Bununla beraber, çalışmanın diğer aşamasında AChE enzimi insan serumundan amonyum sülfat çöktürmesi ile kısmi olarak saflaştırıldı. Daha sonra insan serum AChE enzim aktivitesi üzerine bazı fenolik bileşiklerin etkileri araştırıldı. İnhibisyon etkisi gösteren fenolik bileşikler için Lineweaver-Burk grafikleri ile Ki sabitleri ve inhibisyon tipleri tespit edildi.

Abstract:
Alzheimer's disease (AD) is the most common form of neurodegenerative disorder with dementia. Alzheimer disease occurs as result of a combination of genetic factors with different epigenetic events. Besides, oxidative stress, which is defined as the disruption of the physiological balance between oxidant and antioxidant systems is caused to occur various diseases such as coronary artery and Alzheimer disease. Because, oxidative metabolic reactions and their by-products have played a role in coronary artery and Alzheimer disease  pathogenesis. In addition, Alzheimer's disease is related with alterations and degeneration in the metabolism of cholinesterase. Acetylcholinesterase (AChE) inhibitors are used in symptomatic theraphy of the disease. There are evidence that AChE inhibitors used in the the symptomatic theraphy of Alzheimer's disease protect cells from oxidative damage and increase production of antioxidants. This study were performed on 28 adult patients with Alzheimer, 21 adult patients with coronary artery and 28 healthy persons as control subjects. In study, AChE activity and oxidative stress biomarkers are assayed in plasma, than quantitative gene expression of ACHE was investigated in leukocytes of patients diagnosed with Alzheimer and coronary artery. As the result of study, Alzheimer and coronary artery patients were observed that the plasma protein carbonyl (PC) levels and ACHE mRNA expression were increased, the plasma -SH levels were decreased with regard to control group. No statistical significant relation has been found on plasma MDA levels and AChE activity, erytrocyte AChE activity between patients and control groups. In addition, in another stage of this study, AChE was partially purified with ammonium sulphate precipitation from human serum. Then, effects of phenolic compounds on human serum AChE enzyme activities were investigated. For phenolic compounds that exhibit inhibitory effect were determined inhibition types and Ki constants by the help Lineweaver-Burk curves.