Gazetecilik mesleğinde sosyal medya kullanımı: İran ve Türkiye örnekleri üzerine bir nitel araştırma
Using social media in journalism practices: A qualitative research on Iran and Turkey
Yazar: FARZAD KAFILY REIJUYEH
Danışman: PROF. DR. SELDA AKÇALI
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Genel Gazetecilik Ana Bilim Dalı / Genel Gazetecilik Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Gazetecilik = Journalism ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Gazetecilik = Journalism ; Sanal gazeteler = Online newspapers ; Sosyal medya = Social media ; Türkiye = Turkey ; Yeni medya = New media ; İnternet = Internet ; İnternet kullanımı = Internet use ; İran = Iran

Özet:
Sosyal medya, gazetecilikte yeni formlar yaratmakta ve internet, gazetecilik prosedürlerini değiştirecek yöntemler sunmaktadır. İnternetle birlikte profesyonel gazetecilik ideolojisini ve kültürünü kökten değiştiren yeni medyanın karakteristik özellikleri (metinlerarasılık, etkileşimlik, çoklu-ortamlılık) aynı zamanda online gazeteciliğin tipolojisini anlamak için başvurulması gereken anahtar kavramlardır. Literatürde, modern gazeteciliğin oluşumu ile ilgili kavram ve bakışlar anlatıldıktan sonra yeni gazeteciliğin sosyal medya ile ilişkisi ve bunların birbirlerine karşılıklı olarak etkileri değerlendirilmiştir. Araştırmanın temel amacı, gazetecilerin sosyal medyayı kullanma durumlarını anlamak ve bu konuda bilgi toplamaktır. Bu çalışma sonucunda elde edilen bulgular, gazetecilerin sosyal medya kullanımları ile ilgili mevcut tanımların sınıflandırılmasına katkı sağlamayı ve İran ve Türkiye örneği üzerinden karşılaştırmalı bir değerlendirme yapmayı amaçlamaktadır. Araştırmada verilerin toplanmasında bireysel derinlemesine görüşme yöntemi kullanılarak, katılımcıların konuya ilişkin özgün bakış açılarına yer verilmiştir. Tematik analiz ile elde edilen bulgulara göre; Gazeteciler, bilgi aktarmanın en hızlı yolunun sosyal medya olduğuna ve sosyal medyayı kullanmadaki önceliklerinin materyal içerikleri ve söylenti, makale üretmek için bir bilgi toplama aracı olduğuna inanmaktadır. İranlı ve Türk gazetecilerin çoğu sosyal medya kullanımlarında kendilerini pragmatik konformist olan ılımlı akımda gördüklerini ifade etmekte ve sosyal medyayı daha muhafazakar kullanmaktadırlar. Gazetecilerin düşünceleri, sosyal medya olmadan bir gazeteciliği tasavvur edemedikleri ve gazeteciliğin sosyal medya olmadan yapılamayacağı ve izlenemeyeceği yönündedir fakat bu bağımlılık olma durumu ile, gazeteciler ve medyalar hala sosyal medyanın bütün kapasitesini kullanmıyorlar.

Abstract:
Social media creates new platforms in journalism practices and the internet offers methods to change journalistic procedures. The characteristic features of the new media and the internet (intertextuality, interactivity, multimedia), which have radically changed the professional journalism ideology and culture, are also the key concepts for understanding the typology of online journalism. In the literature, after explaining the concepts and views about the formation of modern journalism, the relationship between new journalism and social media and their mutual effects are discussed. The main purpose of the research is to understand the current situation of journalists' use of social media and to gather information on this subject. The findings of the study contribute to the classification of existing definitions related to social media use by journalists and aims to carry out a comparative evaluation using Iran and Turkey as the sample. In this research, the participants' unique perspectives on the subject are collected and presented by using the individual in-depth interview method as a data collecting method. According to the findings obtained through thematic analysis; Journalists believe that the fastest way to convey information is social media. Besides, journalists' priority in using social media is gathering information to produce content and articles. The majority of Iranian and Turkish journalists state that they see themselves in a moderate trend, pragmatic conformist, in social media use, and they use social media more conservatively. From the journalists' point of view, journalism cannot occur in the absence of social media and they cannot imagine journalism without these platforms, however, the full capacity of social media is not being used in daily journalism practices.