Ergenlerde duygusal özerkliğin yurtta kalma, algılanan duygusal istismar ve aile aidiyeti bağlamında incelenmesi
Investigation of the emotional autonomy of adolescents in terms of living in a dormitory, perceived emotional abuse and family belonging
Yazar: AYŞE BÜŞRA KİRAZ CAN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE ESRA İŞMEN GAZİOĞLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Aidiyet = Belonging ; Aidiyet duygusu = Sense of belonging ; Aile = Family ; Duygusal istismar = Emotional abuse ; Duygusal özerklik = Emotional autonomy ; Ergen psikolojisi = Adolescent psychology ; Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; Ölçekler = Scales ; Öğrenci yurtları = Student dormitories

Özet:
Bu araştırmanın amacı ergenlerin duygusal özerkliklerinin yurtta kalma, algılanan duygusal istismar ve aile aidiyeti bağlamında incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu 2020-2021 eğitim-öğretim yılında İstanbul ilinde 12 farklı lisede öğrenim gören toplam 579 ergen (423 kadın, 156 erkek) oluşturmaktadır. Katılımcılar 15 ve 20 yaşları arasında olup, yaş ortalamaları 17.14'tür. Araştırmada veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Duygusal Özerklik Ölçeği", "Ergenler İçin Algılanan Duygusal İstismar Ölçeği" ve "Aile Aidiyeti Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde, Pearson Momentler Çarpım Korelasyon Katsayısı, İkili Lojistik Regresyon Analizi, Bağımsız Örneklemler için t-Testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır.
Araştırma sonucunda, ergenlerin duygusal özerklikleri ile algılanan duygusal istismar düzeyleri arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Ergenlerin duygusal özerklikleri ve aile aidiyetleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Yurtta kalma değişkeni ile diğer değişkenler arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Araştırmanın diğer bir sonucuna göre, algılanan duygusal istismar ve aile aidiyeti duygusal özerkliğin anlamlı yordayıcılarıdır. Duygusal özerkliğe ilişkin toplam varyansın, yordayıcı değişkenlerin tamamı tarafından %56'sı ile %75'i arasında açıklandığı saptanmıştır. Ergenlerin duygusal özerkliklerinin sosyo-ekonomik düzeye göre anlamlı düzeyde farklılık gösterdiği bulunmuştur. Ancak duygusal özerkliğin cinsiyet, yaş, sınıf düzeyi, lise türü, anne-baba birliktelik durumu, anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyi ve doğum sırasına göre farklılaşmadığı bulunmuştur. Araştırmadan elde edilen bulgular alanyazın ışığında tartışılmış ve yorumlanmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine emotional autonomy of adolescents in terms of living in a dormitory, perceived emotional abuse and family belonging. The study group consists of a total of 579 adolescents (423 female, 156 male) who study at 12 different high schools in İstanbul province in the 2020-2021 academic year. The participants were aged between 15 and 20, with an average age of 17.14. "Personal Information Form", "Emotional Autonomy Scale", "Perceived Psychological Maltreatment Inventory For Adolescents" and "Family Sense of Belonging Scale" were used in data collection. For the analysis of the data, Pearson Product-Moment Correlation Coefficient, Binary Logistic Regression Analysis, Independent Samples t-Test and One-Way Analysis of Variance (ANOVA) were used.
As a result of the research, it is found that there is a positive and significant relationship between emotional autonomy and perceived psychological maltreatment of adolescents. A positive correlation between emotional autonomy and family belongingness of adolescents was found. A significant relationship between the variable of staying in a dormitory and other variables was not found. According to the other results of the study, perceived emotional abuse and family belonging are significant predictors of emotional autonomy. The variable of living in a dormitory was not a significant predictor of emotional autonomy. All of these predictor variables explained 56% and 75% of the total variance of emotional autonomy. It was found that the emotional autonomy of adolescents did differ in terms of socio-economic level. However, the emotional autonomy did not differ in terms of gender, age, grade level, high school type, parent relationship status, mother's education level, father's education level and birth order. The findings of the study were discussed and interpreted in the light of the related literature.