Açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler ve Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne karşı rekabet gücü: Seçilmiş tarımsal ürünler için bir uygulama
Revealed comparative advantage end Turkey's competitiveness against European Union: A case study for selected agricultural products
Yazar: ZEHRA CEREN MİRAL
Danışman: PROF.DR. UTKU UTKULU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
ÖZETTezli Yüksek LisansAçıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler ve Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne KarşıRekabet Gücü: Seçilmiş Tarımsal Ürünler çin Bir UygulamaZehra Ceren M RALDokuz Eylül ÜniversitesiSosyal Bilimler EnstitüsüAvrupa Birliği Anabilim DalıTürkiye Avrupa Ekonomik Topluluğu'na üye olmak için 1959 yılındabaşvurmuştur. Türkiye ve Avrupa Birliği arasında ortaklık kuran anlaşma1963 yılında imzalanmıştır. Ankara Anlaşması ile taraflar arasında ticaretserbestleştirilmiş ve ticaret hacmi artmıştır. 1996 yılında Türkiye ile AvrupaBirliği arasında Gümrük Birliği oluşturulmuştur. 1999 Helsinki Zirvesi ileTürkiye'ye aday ülke statüsü verilmiştir. Günümüzde Türkiye ile Birlikarasındaki siyasi ilişkiler aday ülke statüsü çerçevesinde yürütülürken, ticariilişkiler GB çerçevesinde yürütülmektedir. Avrupa Birliği, Türkiye'ninticaretinin yarısından fazlasını gerçekleştirdiği en önemli ticaret ortağıdır.Türkiye ile AB arasındaki ticarette tarım ürünleri ihracatı fazla vermektedir.Yaş meyve sebze sektörü işlenmemiş tarım ürünleri kapsamındadır.Bu çalışma, Türk yaş meyve ve sebze sektörünün AB'ye karşı rekabetgücünü ölçmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada 1994-2005 yılları ele alınmaktadır.Rekabet gücü analizi açıklanmış karşılaştırmalı üstünlükler yöntemi (AKÜ) ileölçülmektedir. Araştırma bulgularına göre, Türk yaş meyve sebze sektörü ABkarşısında açıklanmış karşılaştırmalı üstünlüğe sahiptir. Greyfurt, turunçgillerve ceviz AKÜ değeri en yüksek çıkan ürünlerdir.Anahtar Kelimeler: 1) Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler, 2) Rekabet Gücü,3) Türk Yaş Meyve Sebze Sektörü, 4) Türkiye-Avrupa Birliği lişkileri.IV

Abstract:
ABSTRACTMaster ThesisRevealed Comparative Advantage and Turkey?s Competitiveness Against EuropeanUnion: A Case Study For Selected Agricultural ProductsZehra Ceren M RALDokuz Eylul UniversityInstitute of Social SciencesDepartment of European UnionTurkey?s application for association with the European EconomicCommunity (EEC) was made in 1959. The Association Agreement (AnkaraAgreement) signed between Turkey and European Union in 1963 has led topartial trade liberalisation and increased trade. In 1996 Customs Union wascreated between Turkey and the European Union. Turkey is a candidatecountry since 1999. At present, over 50 per cent of Turkey?s trade is with theEuropean Union. Turkey maintaines a positive agricultural trade balance withthe EU.The study aims to determine the competitiveness of Turkey?s fresh fruitand vegetable sector against European Union in the global market for the 1994-2005 period. This analysis is based on revealed comparative advantage (RCA).The findings of the RCA, which is used to indicate the revealed comparativeadvantage, suggest that Turkish fresh fruit and vegetable sector has revealedcomparative advantage vis-a-vis the European Union. According to the findings,generally Turkish fresh fruit and vegetable sector lost its competitive powerbetween 1994-2005. Turkey?s competitive power higher than EU in grape,citrus and nuts.Key Words: 1) Revealed Comparative Advantage, 2) Competitiveness, 3) TurkishFresh Fruit and Vegetable Sector, 4) Turkey-EU RelationsV