Oyunlaştırma özellikleri ve içsel motivasyon ilişkisinin öz belirleme kuramı çerçevesinde incelenmesi
Examining the relationship between gamification features and intrinsic motivation based on self-determination theory
Yazar: MERVE ÖZAKŞEHİR
Danışman: DOÇ. DR. SELAY ARKÜN KOCADERE
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Motivasyon = Motivation ; Oyunlaştırma = Gamification ; Yeterlilik = Sufficiency ; Öz belirleme = Determination of essense ; İhtiyaç doyumu = Need satisfaction ; İlişkili olma isteği = Relatedness support

Özet:
Bu araştırmada oyunlaştırma özellikleri ve içsel motivasyon ilişkisinin Öz Belirleme Kuramı çerçevesinde incelenmesi amaçlanmıştır. Öz Belirleme Kuramı içsel motivasyonun desteklenebilmesi için özerklik, yeterlik ve ilişkili olma ihtiyaçlarının doyurulması gerektiğini savunmaktadır. Bu doğrultuda araştırma, özerklik ihtiyacının doyurulması için avatar, sanal eşya, bonus görevler ve seçenekler; yeterlik ihtiyacının doyurulması için puan, rozet ve lider tahtası; ilişkili olma ihtiyacının doyurulması için takım, başkalarının çalışmalarına yorum yapabilme ve öneri getirebilme oyunlaştırma özelliklerinin yer aldığı oyunlaştırılmış bir ders kapsamında gerçekleştirilmiştir. İlişkisel araştırma yöntemi ile desenlenen araştırma, 37 gönüllü katılımcı ile yürütülmüştür. Veri toplama araçlarından "Oyunlaştırma Özellikleri ile Sağlanan İhtiyaç Doyumu Ölçeği" 209 katılımcı ile araştırma kapsamında geliştirilmiştir. Diğer veri toplama aracı ise "İçsel Güdülenme Envanteri"dir. Veriler ortalama, standart sapma ve Pearson korelasyon analizi ile çözümlenmiştir. Araştırmanın bulgularına göre, kullanılan oyunlaştırma özelliklerinden özerklik ihtiyacını en çok doyuran seçenekler, yeterlik ihtiyacını en çok doyuran puan, ilişkili olma ihtiyacını en çok doyuran ise başkalarının çalışmalarına yorum yapabilme olmuştur. Uygulanan oyunlaştırma en çok özerklik, en az yeterlik ihtiyacını doyurmuştur. Oyunlaştırma özellikleri ile sağlanan özerklik, yeterlik, ilişkili olma ve ihtiyaç doyumu ile içsel motivasyon arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki vardır. Son olarak, içsel motivasyon ile en ilişkili ihtiyaçlar sırasıyla özerklik, ilişkili olma ve yeterliktir. Araştırma bulguları Öz Belirleme Kuramı'nın oyunlaştırmanın sağladığı motivasyonu açıklayabilecek bir kuramsal temel olduğunu destekler niteliktedir.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between gamification features and intrinsic motivation from the perspective of Self Determination Theory (SDT). SDT states that feelings of autonomy, competence and relatedness should be supported to facilitate intrinsic motivation. In this regard, the study was conducted in a gamified course in which avatars, virtual goods, bonus tasks and options were used to fulfill autonomy need; points, badges and leaderboards were used to fulfill competence need; teams, comments and suggestions were used to fulfill relatedness need. The study, which had a correlational research design, was carried out with 37 volunteer participants. Data was collected through Need Satisfaction by Gamification Features Scale that was developed in this study with a total of 209 participants and Intrinsic Motivation Inventory. Data was analyzed with descriptive statistics (mean and standard deviation) and Pearson correlation statistics. According to the findings, of the gamification features used in the course, the gamification feature that satisfied autonomy need the most was providing options, that satisfied competence need the most was points and that satisfied relatedness need the most was commenting on the work of others. Gamification implementation satisfied autonomy need the most and competence need the least. There was a moderate, positive and significant relationship between intrinsic motivation and autonomy, competence, relatedness and overall need satisfaction by gamification features, separately. Finally, the needs most related to intrinsic motivation were autonomy, relatedness and competence, respectively. Research findings support that SDT is a theoretical foundation that could explain how gamification motivates.