Cumhuriyet Döneminde Milli Eğitim Bakanlığı`nın ilköğretim kurumlarına yönetici seçiminde uyguladığı yöntemlerin değerlendirilmesi
The evaluation of the methods that Ministry of Education used in choosing administrators for primary schools, during the Turkish Republic period
Yazar: FATİH YİĞİT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TURAN ÇAKIR
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Atama yöntemi = Assignment method ; Eğitim = Education ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Okul yönetimi = School administration ; Yönetim = Management

Özet:
Bu araştırmanın amacı; Milli Eğitim Bakanlığı'nın ilköğretim kurumlarına yönetici seçiminde kullandığı atama yönetmeliklerinin değerlendirilmesidir.Öncelikle okul yöneticisinin kim olduğundan başlanarak, iyi bir okul yöneticisinin hangi özellikleri taşıması gerektiği belirtilecek ve okul yöneticilerinin nasıl yetiştirilmesi gerektiğine değinilecek. Ayrıca Mili Eğitim Şuralarında okul yöneticileriyle ilgili olarak yapılmak istenen düzenlemeler üzerinde durularak bu konuda alınan kararlar belirtilecektir. Daha sonra ise Bakanlığın çıkardığı yönetmeliklerin incelenmesine geçilecektir.Milli Eğitim Bakanlığı çeşitli zamanlarda yönetmelikler çıkararak kurumların yönetici ihtiyacını karşılamaya çalışmaktadır. Zaman içerisinde çıkarılan yönetmelikler arasında büyük değişiklikler vardır. Bakanlığın ilk yönetici atama yönetmeliklerinde adaylarda aranılan özellikler, günümüze gelindiğinde farklılaşmıştır.İlk çıkarılan yönetmeliklerde yönetici adaylarında aranılan nitelikler fazla değildi, yönetici olmak için öğretmen olmak yeterli bir özellik olarak görülmekteydi. Ancak daha sonra çıkartılan atama yönetmeliklerinde durum biraz değişmiş ve okul yöneticisi olmak isteyenlerde aranan özellikler biraz daha artmıştır.Son zamanlarda çıkan yönetmeliklerde, yönetici adaylarının kariyer ve liyakate uygun bir şekilde atamasının yapılması amaçlanmış ve sahip olduğu yüksek lisans ve doktora eğitimi, aldığı ödüller vb. gibi daha birçok kriter atamalarda adaya öncelik sağlayacak şekilde düzenlenmiştir.Yönetici atama yönetmeliklerindeki bu değişmelere rağmen yinede herkes tarafından kabul gören yönetmelikler hazırlanamamıştır. Bu yönetmeliklerden bazılarında atanma kriteri olarak, yönetici atamaya yönelik sınavda başarılı olma şartı aranmış bazılarında ise subjektif kriterlerle yöneticiler atanmıştır. Sınav sistemiyle atama yapılmasına da itirazlar olmuş ve bazıları sınavla müdür mü olunur? Demişlerdir. Ayrıca objektif değerlendirmeye dayanmayan birçok yönetmelik mahkemeler tarafından iptal edilmiştir.İşte bu araştırmamızda 1961 tarihinden itibaren çıkartılan eğitim kurumlarına yönetici atama yönetmeliklerinin arasındaki farkları belirteceğiz ve bu yönetmeliklerin arasından nasıl ideal atama yönetmeliği çıkartılabilir bunu belirlemeye çalışacağız. Ayrıca mahkemeler tarafından iptal edilen ve yürütmesi durdurulan yönetmeliklerin gerekçelerini de burada göstereceğiz.

Abstract:
The aim of this research is to evaulate the appointment regulations that the Ministry of Education uses in the administrator election of primary schools.The primary discussion will be based on who the administrator is, and what qualities that a good administrators should have, how the school administrator should have, how the school administrators should be trained. Moreover, in National Education Councils, the decisions that are made about the regulations of school ministers will be clarified. Then, the regulations passed by the Ministry will be examined.The Ministry of Education tries to meet the deficit of administrators by passing new regulations. However there are many differences among these new regulations. When it comes to our days, the qualities required in the first appointment regulations are changed.In the first regulations, the qualities that candidate should have were not many being a teacher was seen as an adequate quality. However, in the later regulations this code has changed; the qualities required for an administrator candidate has increased.In the latest regulations, it is arranged that an administrator candidate should be appointed with regarding his/her career, his/her post graduate and doctoral studies or his/her rewards which will ensure a priority to the candidate.Despite these changes in the administrator appointment regulations, they aren?t accepted by the majority. In some of these regulations, it is accepted as a criteria that the administrator candidate should pass the appointment exam, however; according to some of them the subjective criteria define the condition of appointment.There were so many rejections against the appointments that are resulted by the exams. Some people even said that the exams were not enough to elect an administrator.Moreover, so many regulations that didn?t lead to objektive evaluations, were cancelled by the court.Finally, in this research we are going to define the variety of appointment regulations that have passed since 1961 and we are going to try how an ideal appointment regulation should be passed among these present regulations. We olso give the reasons why the previous regulations were cancelled or stopped by the court.