Deprem ölçeklendirme yöntemleri ve taban kayası seçiminin tasarım spektrumuna etkisi
Effects of earthquake scaling methods and selection of bedrock on design spectrum
Yazar: GÖKHAN DEMİRBAŞ
Danışman: PROF. DR. YUSUF ERZİN
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Geoteknik Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Deprem Mühendisliği = Earthquake Engineering ; İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Depreme karşı dayanıklı yapıların tasarımı, deprem riski taşıyan bölgelerde büyük öneme sahiptir. Deprem mühendisliğinde temel bir araç olan tasarım spektrumu, farklı yapısal periyodlara bağlı olarak zemin hareketinin ivme, hız ve deplasman açısından değişimini tarif eder. Bu araştırma, yer hareketi ölçekleme yöntemlerinin ve zemin koşulları ile taban kayası seçiminin tasarım spektrumu üzerindeki etkilerini incelemektedir.
Çalışmalar, yer hareketi ölçekleme yöntemlerinin, sahaya özel davranış analizlerinde önemli etkileri olduğunu göstermektedir. Bu yöntemler yapıların deprem tasarımlarını etkileyerek, spektral şekil ve tepki düzeylerinde değişikliklere neden olmaktadır. Ölçekleme yöntemlerinin incelenmesi, yapısal tasarım spektrumu üzerinde oluşan etkiler hakkında değerli bilgiler sunmaktadır.
Bir yapının dayanıklılığı, ana kaya ve zemin koşullarından büyük ölçüde etkilenir. Zemin bileşenlerinin amplifikasyon etkileri ve yığılma şekli, tasarım spektrumunu önemli ölçüde değiştirme potansiyeline sahiptir. Belirli bir ana kayanın seçilmesinin yapı tasarımlarında kullanılan tepki spektrumu üzerindeki etkisi çalışma kapsamında incelenmiştir.
Sonuç olarak, kuvvetli yer hareketi kayıtlarının zaman ve frekans tanım alanında ölçeklenmesinin tasarım spektrumuna etkisi değişik taban kayası seçimleri ile ayrı ve birlikte analiz edilmiş ve karşılaştırılmıştır. Dolayısı ile farklı taban kayası seçimleri ve ölçeklendirme yöntemlerinin tasarım spektrumu üzerindeki etkileri araştırılmıştır.

Abstract:
The design of earthquake-resistant structures is of great importance in earthquake-prone regions. The design spectrum, a fundamental tool in earthquake engineering, describes the variation of ground motion in terms of acceleration, velocity and displacement concerning different structural periods. This research investigates the effects of ground motion scaling methods, soil conditions and bedrock selection on the design spectrum.
Studies show that ground motion scaling methods have significant effects on site-specific behavior analysis. These methods affect the earthquake design of structures, causing changes in spectral shape and response levels. The study of scaling methods provides valuable information about the effects on the structural design spectrum.
The stability of a structure is strongly influenced by the bedrock and soil conditions. The amplification effects of soil components and the way they are stacked have the potential to significantly alter the design spectrum. The effect of selecting a particular bedrock on the response spectrum used in structural designs is investigated in this study.
As a result, the effect of scaling of strong ground motion records in the time and frequency domain on the design spectrum is analyzed and compared with different bedrock selections separately and together. Therefore, the effects of different bedrock selections and scaling methods on the design spectrum have been investigated.