Sıcaklık ve nemin yumurta parazitoiti Trichogramma euproctidis Girault (Hymenoptera: Trichogrammatidae)' in bazı biyolojik özelliklerine etkileri
Effects of temperature and humidity on some biological properties of the egg parasitoid, Trichogramma euproctidis Girault (Hymenoptera: Trichogrammatidae)
Yazar: SEVAL ERDİNÇ
Danışman: PROF. DR. AHMET BAYRAM
Dicle Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki koruma = Plant protection ; Biyolojik mücadele = Biological control ; Trichogramma = Trichogramma ; Yumurta parazitoidleri = Egg parasitoids

Özet:
Trichogramma türleri Lepidoptera takımına bağlı birçok zararlının önemli yumurta parazitoitleridirler. Bu çalışmada, dört farklı sıcaklık (15, 20, 25 ve 30ºC) ve üç farklı nem (%30, %60 ve %80) koşullarının yumurta parazitoiti Trichogramma euproctidis (Girault) (Hymenoptera: Trichogrammatidae)'in bazı biyolojik özelliklerine etkileri araştırılmıştır. T. euproctidis'in üretimi için un güvesi, Ephestia kuehniella (Zeller) (Lepidoptera: Pyralidae) konukçu olarak kullanılmıştır. Çalışmalarda, parazitoitin ergin ömür uzunluğu, kararma süresi, ergin öncesi dönemlerin gelişme süresi, parazitlenen toplam yumurta sayısı, meydana getirdiği birey sayısı, konukçu yumurtası başına çıkış yapan ortalama parazitoit birey sayısı, çıkış oranı ve çıkış yapan bireylerin eşey oranları değerlendirme parametreleri olarak kullanılmıştır. 
Elde edilen bulgulara göre, sıcaklık ve nemin ergin öncesi gelişme süresi, yumurtaların kararma süresi ve bir yumurtadan çıkan birey sayısı üzerine etkileri önemli bulunmuştur. Bununla beraber, parazitlenen yumurta sayısı, meydana getirilen birey sayısı ve ergin ömür uzunluğu gibi parametreler yalnızca sıcaklıktan etkilenmiştir. Sıcaklık ve nem interaksiyonunun çalışmada ele alınan tüm biyolojik özellikler üzerine etkilerinin önemli olduğu saptanmıştır. Bununla beraber, sıcaklık artıkça parazitoitin ergin ömür uzunluğu, yumurta kararma süresi ve ergin öncesi gelişme süresinin azalırken, parazitlediği yumurta sayısının arttığı görülmüştür. Parazitlenen yumurta sayısı, çıkış yapan birey sayısı ve eşey oranı parametreleri için ideal sıcaklık-nem kombinasyonu 30ºC sıcaklık ve %80 nem olarak, ancak, ergin ömür uzunluğu için 20ºC sıcaklık ve %60 nem olarak bulunmuştur. 
Bu çalışma, T. euproctidis'in kitle üretiminde bu çalışmada ele alınan biyolojik özellikleri bakımından maksimum verimin elde edilmesi amacıyla test edilen sıcaklık ve nem koşullarının dikkate alınması gerektiğini ortaya koymuştur.
Anahtar kelimeler: Trichogramma euproctidis, Ephestia kuehniella, yumurta parazitoiti, nem, sıcaklık, biyolojik özellikler

Abstract:
Trichogramma species are important egg parasitoids of many Lepidopteran pests. In this study, effects of four different temperature (15, 20, 25 and 30ºC) and three different humidity (30%, 60%, and 80%) conditions on some biological properties of the egg parasitoid, Trichogramma euproctidis (Girault) (Hymenoptera: Trichogrammatidae) were studied. The Mediterranean flour moth, Ephestia kuehniella (Zeller) (Lepidoptera: Pyralidae) was used as factitious host for T. euproctidis rearing. Adult longevity, pupation time, preimaginal developmental period, the total number of parasitized eggs, the number of emerged parasitoids, the number of emerged parasitoids per host egg, emergence ratio (%) and sex female ratio (%) of emerged parasitoids were calculated.
Results have demonstrated that temperature and humidity significantly affected pupation time, preimaginal developmental period and the number of emerged parasitoids per host eggs. However, total fecundity, the number of emerged parasitoids eggs and adult longevity was affected by temperature. Interaction of temperature and humidity influenced all parameters. In addition, as the temperature increased, adult longevity, pupation time and preimaginal developmental period were decreased while the number of parasitized eggs was increased. The combination of 30ºC temperature and 80% humidity was found to be optimal in terms of the number of parasitized eggs, the number of emerged parasitoids and sex ratio while the combination of 20ºC temperature and 60% humidity was optimal for adult longevity.
This study suggests that tested temperature and humidity combinations should be taken into account in mass rearing procedures of T. euproctidis for maximum performance in terms of tested biological properties.
Key words: Trichogramma euproctidis, Ephestia kuehniella, egg parasitoid, humidity, temperature, biological properties