Endometriyal sıvı saptanan infertil olguların in vitro fertilizasyon (İVF) sonuçları
In vitro fertilization (İVF) results of infertile cases determined in endometrial fluid
Yazar: BURCU TAŞ UZUN
Danışman: PROF. DR. METE ÇAĞLAR
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Endometriyum = Endometrium ; Fertilizasyon-in vitro = Fertilization-in vitro ; Kısırlık = Infertility ; Polipler = Polyps

Özet:
Amaç: Bu çalışmada; IVF-ICSI/ET yapılan infertil hastaların menstrüel siklusunun 3. günü yapılan bazal ultrasonografilerinde ve kontrollü ovaryan hiperstimülasyon takibi esnasında yapılan transvajinal ultrasonografide saptanan endometriyal sıvının implantasyon başarısızlığına sebep olup olmadığının, endometriyal sıvının hastaların gebelik sonuçlarını etkileyip etkilemediğinin ve endometriyal sıvıya neden olan etyolojik faktörlerin araştırılması amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmada; Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı, Üreme Tıbbı ve İnfertilite Ünitesi Tüp Bebek Merkezi'nde 1 Ocak 2010-31 Mart 2020 tarihleri arasında başvuran ve ultrasonografilerinde endometriyal sıvı saptanan 75 hastaya ait veriler, hastaların dosyalarından erişilerek incelenmiştir. Bu kayıtlardan ve hastalara ait demografik veriler, infertilite etyolojileri, primer/sekonder tip infertilite, erkek faktörü açısından sperm parametreleri, ultrasonografi bilgileri, histeroskopi yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa mevcut bulguları, laparoskopi yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa mevcut bulguları, kontrollü ovaryan hiperstimülasyon protokolleri (KOH), embriyo transferi sonrası gebelik sonuçlarına dair bilgiler elde edilmiştir. Hasta verileri 3 gruba (Grup 1=Bazal (D3) USG'de endometriyal sıvı, Grup 2=Stimülasyon esnasında endometriyal sıvı, Grup 3=Persiste endometriyal sıvı) ayırılarak, gruplar söz konusu bu bilgiler açısından karşılaştırılmıştır. 
Bulgular: Çalışma kapsamında incelenen gebelerin yaş ortalaması 32,77±5,00 yıl iken, ortalama infertilite sürelerinin 37,99±20,62 ay, bazal FSH seviyelerinin 8,86±4,74 IU/l, bazal LH seviyelerinin 5,61±4,97 IU/l, bazal Estradiol seviyelerinin ise 46,86±21,44 pg/ml olduğu görüldü. Hastaların %70,3'ünün (n=52) primer infertilite, %29,7'inin (n=22) sekonder infertilite olduğu, en sık infertilite nedenlerinin Tubaperitoneal Faktörler (%28,4), PKOS (%16,2) ve Azalmış Over Rezervi (%13,5) olduğu tespit edildi. Hastaların %83,8'ünde antagonist protokol uygulandığı, %25,7'sinde siklusun iptal edildiği, en sık sebeplerin OHSS (%36,8), endometriyal sıvı varlığı (%26,3) ve embriyonun gelişiminin durması (%21,1) olduğu tespit edildi. Çalışma kapsamında incelenen hastaların %18,9'unda menstrüel siklusun 3. günü yapılan bazal USG'de endometriyal sıvının görüldüğü, %45,9'unda stimülasyon sırasında sıvı görüldüğü, %35,1'inde ise persiste eden endometriyal sıvı olduğu görüldü. Bazal USG'de endometriyal sıvı saptanan hastaların yaşları diğer gruplara göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek iken (p=0.01), hCG günü ölçülen estradiol düzeyleri ile toplanan oosit ve gelişen embriyo sayılarının istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük olduğu saptandı (p<0.05). Bazal USG'de endometriyal sıvı saptanan grupta diğer iki gruba göre ve gebelik elde edilme oranının istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha yüksek, siklus iptalinin ise daha düşük olduğu görüldü (p<0.05). Persiste endometriyal sıvı saptanan grupta polip ve hidrosalpenks görülme oranları istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek iken, gebelik oranlarının da istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha düşük düzeylerde olduğu tespit edildi (p<0.05). Tubaperitoneal faktörü olan hastalarda istatistiksel olarak anlamlı olarak daha düşük gebelik oranları tespit edilirken, açıklanamayan infertilite ve PKOS hastalarında ise daha yüksek oranlarda gebeliğin elde edildiği görüldü (p=0.01).
Sonuç: Düşük gebelik oranlarının persiste endometriyal sıvı saptanmasıyla, tubaperitoneal faktörler ve endometriyal polip ile ilişkili oluştuğu sonucuna varılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: İnfertilite, tubaperitoneal faktör, hidrosalpenks, endometriyal polip, endometriyal sıvı, in vitro fertilizasyon

Abstract:
Aim: In this study; It was aimed to investigate whether the endometrial fluid detected in the basal ultrasonography performed on the 3rd day of the menstrual cycle and the transvaginal ultrasound performed during the controlled ovarian hyperstimulation follow-up in infertile patients who underwent IVF-ICSI / ET, whether the endometrial fluid affects the pregnancy outcomes of the patients and the etiological factors that cause endometrial fluid.
Material and Methods: In this retrospective study; The data of 75 patients who applied between January 1, 2010 and March 31, 2020 to Akdeniz University Medical Faculty Hospital, Department of Gynecology and Obstetrics, Reproductive Medicine and Infertility Unit, and whose endometrial fluid was detected in their ultrasonographies, were analyzed by accessing the patients' files. Based on these records, demographic data of the patients, infertility etiologies, primary / secondary type infertility, sperm parameters in terms of male factor, ultrasonography information, whether hysteroscopy was performed, current findings, if laparoscopy was performed, current findings if performed, controlled ovarian hyperstimulation protocols (KOH) Information on pregnancy outcomes after embryo transfer has been obtained.
Results: While the mean age of the pregnant women examined within the scope of the study was 32.77±5.00 years, it was seen that the mean duration of infertility was 37.99±20.62 months, basal FSH levels were 8.86±4.74 IU / l, basal LH levels were 5.61±4.97 IU / l months, and basal estradiol levels were 46.86±21.44 pg / ml of all the patients, 70,3% (n= 52) were primary infertility, 29,7% (n= 22) were secondary infertility, the most common causes of infertility were Tubaperitoneal Factors (28,4%), PCOS (16,2%) and Decreased Ovarian Reserve (13,5%). Antagonist protocol was applied in 83,8% of the patients, cycle cancellation was applied in 25,7%, the most common reasons were OHSS (36,8%), endometrial fluid (26,3%) and arrest embryo (21,1%) detected. Endometrial fluid was seen in Basal USG performed on the 3rd day of menstruation in 18,9% of the patients examined within the scope of the study, 45,9% of them had fluid during stimulation, and 35,1% had persistent endometrial fluid. While the ages of patients with endometrial fluid at basal USG were significantly higher than the other groups (p= 0.01), estradiol levels measured on the day of hCG and the number of total oocytes and embryos were found to be statistically significantly lower (p <0.05). In the group with endometrial fluid in basal USG, it was observed that the rate of pregnancy was significantly higher and the cycle cancellation was lower than the other two groups (p <0.05). In the group with persistent endometrial fluid, the incidence of polyps and hydrosalpinx was significantly higher, whereas the pregnancy rates were significantly lower (p <0.05). While lower pregnancy rates were detected in patients with tubaperitoneal factors, higher rates of pregnancy were observed in patients with unexplained infertility and PCOS (p= 0.01).
Conclusion: It was concluded that low pregnancy rates were associated with the detection of persistent endometrial fluid, endometrial polyp and tubaperitoneal factors. 

Key Words: Infertility, tubaperitoneal factor, hydrosalpinx, endometrial polyp, endometrial fluid, in vitro fertilization.