Serebral Palsili çocuklarda çevrenin fonksiyonel düzey, katılım ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisi
The impact of the environment on functional status, participation and quality of life in children with Cerebral Palsy
Yazar: HİLAL AYDIN
Danışman: PROF. DR. EYLEM TÜTÜN YÜMİN
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Serebral palsi = Cerebral palsy ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çevre = Environment

Özet:
Bu çalışmadaki amaç; serebral palsili (SP) çocuklarda çevresel faktörlerin
fonksiyonel durum, katılım ve yaşam kalitesi üzerindeki etkisini araştırmaktır.
 Çalışma yaş ortalaması 10,91±2,99 yıl olan 68 (41E 27K) SP'li çocuk ile
yapıldı. Bireylerin sosyodemografik bilgileri alındıktan sonra Avrupa Çocuk Çevre
Anketi (ECEQ), Kaba Motor Fonksiyon Sınıflandırma Sistemi (GMFCS), El
Becerileri Sınıflandırma Sistemi (MACS), Yeme ve İçme Becerileri Sınıflandırma
Sistemi (EDACS), İletişim Fonksiyonu Sınıflandırma Sistemi (CFCS),Pediatrik
Özürlülük Değerlendirme Ölçeği (PEDI), Çocuk ve Adelösan Katılım Anketi
(CASP), Çocuklar için Yaşam Kalitesi Ölçeği (PedsQL) kullanıldı.
 ECEQ çevre anketinin; fonksiyonel durumu değerlendirmek için kullanılan
GMFCS ile güçlü-çok güçlü düzeyde , (r=0,731-0,853), MACS ile güçlü düzeyde
(r=0,693-0,751), EDACS ile orta düzeyde (r=0,536-0,591), CFCS ile orta-güçlü
düzeyde (r=0,540-0,619), korelasyona sahip olduğu görüldü (p=<0,001). ECEQ
anketiyle katılımı değerlendirmek için kullanılan PEDI kendine bakım ( r=-0,761-
0,870), PEDI mobilite (r=-0,674-0,858), PEDI sosyal fonksiyon (r=-0,691-0,783),
PEDI toplam (r=-0,755-0,886) ve CASP ev katılımı (r=-0,723-0,857), CASP
mahalle ve toplum katılımı (r=-0,699-0,854), CASP okul katılımı (r=-0,701-0,820),
CASP ev ve toplum aktiviteleri (r=-0,609-0,849), CASP toplam (r=-0,715-0,879),
anketleri ile arasında negatif yönde güçlü-çok güçlü düzeyde ilişki olduğu ortaya
çıktı (p=<0,001). ECEQ anketiyle yaşam kalitesini değerlendirmek için kullanılan
PedsQL fiziksel fonksiyon (r=-0,700-0,887), PedsQL duygusal fonksiyon(r=-
0,434-0,558), PedsQL sosyal fonksiyon (r=-0,725-0,818), PedsQL okul
fonksiyonları (r=-0656-0,743), PedsQL toplam (r=-0,714-0,853) ile negatif yönde
orta-çok güçlü düzeyde ilişkili görüldü (p=<0,001). Bu sonuçlar doğrultusunda
SP'li çocuklarda çevresel faktörlerin ve tutumların ayrıntılı olarak
değerlendirilmesinin bireye özgü oluşturulacak rehabilitasyon programlarının
belirlenmesinde çok önemli olduğu sonucuna varıldı.

ANAHTAR KELİMELER: Serebral palsi, Çevre, Fonksiyonel durum, Yaşam kalitesi, Katılım

Abstract:
The aim of this study is to investigate the impact of environmental factors on
the functional status, participation, and quality of life in children with cerebral palsy
(CP).
 A study was conducted involving 68 children (41F 27M) with an average age
of 10.91±2.99 years. Following the collection of individuals' socio-demographic
data, assessments were made using the European Children's Environment
Questionnaire (ECEQ), Gross Motor Function Classification System (GMFCS),
Manual Ability Classification System (MACS), Eating and Drinking Ability
Classification System (EDACS), Communication Function Classification System
(CFCS), Pediatric Disability Evaluation Scale (PEDI), Child and Adolescent Scale
of Participation (CASP), and Pediatric Quality of Life Scale (PedsQL).
 The ECEQ environmental survey showed a strong to very strong correlation
with GMFCS for assessing functional status (r=0.731-0.853), a strong correlation
with MACS (r=0.693-0.751), a moderate correlation with EDACS (r=0.536-0.591),
and a moderate to strong correlation with CFCS (r=0.540-0.619)
(p=<0.001).Furthermore, concerning the evaluation of participation using the
ECEQ survey, significant negative correlations were found between PEDI self-care
(r=-0.761-0.870), PEDI mobility (r=-0.674-0.858), PEDI social function (r=-0.691-
0.783), PEDI total (r=-0.755-0.886), CASP home participation (r=-0.723-0.857),
CASP neighborhood and community participation (r=-0.699-0.854), CASP school
participation (r=-0.701-0.820), CASP home and community activities (r=-0.609-
0.849), CASP total (r=-0.715-0.879) scales (p=<0.001).Additionally, when
assessing quality of life using the ECEQ survey, there were moderate to strong
negative correlations observed with PedsQL physical function (r=-0.700-0.887),
PedsQL emotional function (r=-0.434-0.558), PedsQL social function (r=-0.725-
0.818), PedsQL school functions (r=-0656-0.743), and PedsQL total (r=-0.714-
0.853) (p=<0.001). These outcomes underscore the importance of a detailed
assessment of environmental factors and attitudes in children with cerebral palsy,
as it will be crucial in determining individualized rehabilitation programs.

KEYWORDS: Cerebral palsy, Environment, Functional status, Quality of Life, Participation