Turistlerin bakış açısı ile Kapadokya'nın gastronomik imajının analizi: Repertuar Izgara (Repertory Grid) tekniği yaklaşımı
Analysis of gastronomy image of Cappadocia from the perspective of tourists: Repertory Grid interview technique approach
Yazar: KAYHAN KARAKAYA
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU EREN
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Günümüzde turizm sektörünün öneminin daha iyi anlaşılması ve hızla gelişen bir endüstri olması sebebi ile rekabet koşulları giderek zor bir seviyeye ulaşmıştır. Bu rekabet koşulunda ürünlerini farklılaştırabilen, yeni ve eşsiz ürünler geliştirebilen destinasyonlar fark yaratarak rakiplerine karşı üstünlüğü ele geçirebilmektedirler. Gastronomi turizmi de bu üstünlüğün ele geçirilmesinde kullanıla bilinecek en önemli araçtır. Zira her destinasyonun kendi kültürü ile bezenmiş mutfağı rakiplere karşı benzersiz deneyimler sunarak misafir memnuniyetinde başrol oynamaktadır. Zira gastronomi imajı gelişmiş destinasyonlar marka değeri kazanma konusunda da çok ciddi avantaj elde etmektedirler.
Bu önemden hareketle Kapadokya Bölgesi'nin gastronomik imajını belirlemek amacıyla öncelikle bir literatür taraması yapılarak bölgenin yöresel yemekleri belirlenmeye çalışılmıştır. Bu nedenle çalışmanın ilk bölümünü bölgenin yöresel yiyecek-içeceklerinin tanıtılması ve turizm, imaj ve gastronomi kavramlarının açıklanması oluşturmaktadır.
Daha sonra repertuar çizelge yöntemi yardımıyla bölgeyi ziyaret eden yerli ve yabancı turistlerle görüşülmüş ve bölgenin gastronomik imajı ile ilgili olarak turistlerin gözünden derinlemesine bilgi toplanmaya çalışılmıştır. Bu yöntemin uygulanması ile elde edilen verilerin ortalamaları alınarak bazı sonuçlara ulaşılmıştır. Bu sonuçlar ve sonuçlara bağlı olarak geliştirilen bazı öneriler de çalışmanın ikinci bölümünde sunulmuştur. 
Daha sonra bu yemekler içerisinde hangilerinin turistlere sunulduğunu anlamak amacıyla bölgede faaliyette bulunan restoranların menüleri incelenmiştir. Burada coğrafik bir sınırlandırma ile Merkez Kapadokya olarak isimlendirilen Nevşehir ili (Göreme, Avanos, Ürgüp, Uçhisar) içerisindeki turistik restoranların menüleri incelenmiştir. 
Böylece Kapadokya Bölgesini ziyaret eden misafirlerin gözünden gastronomi ile ilgili imajının nasıl algılandığı tespit edilmeye çalışılmıştır. Elde edilen veriler ışığında sektör temsilcilerine, paydaşlara ve ilerleyen zamanlarda bu konularda çalışmalar yapacak olan akademisyenlere bazı tavsiyelerde bulunulmuştur.

Abstract:
Due to the increasing understanding of the importance of the tourism sector and its rapid development as an industry, competitive conditions have reached a challenging level. In these competitive conditions, destinations that can differentiate their products and develop new and unique offerings can gain an advantage over their competitors by creating a distinct edge. Gastronomy tourism is one of the most important tools that can be used to gain this advantage. Every destination's cuisine, enriched with its own culture, is playing  a leading role in guest satisfaction by offering unique experiences compared to competitors. Furthermore, destinations with a well-developed gastronomic image gain a significant advantage in terms of brand value.
With this importance in mind, a literature review was conducted to identify the regional dishes of the Cappadocia Region in order to determine its gastronomic image. Therefore, the first part of the study consists of introducing the region's local food and beverages and explaining the concepts of tourism, image, and gastronomy.
Subsequently, using the repertory grid technique, interviews were conducted with domestic and foreign tourists visiting the region to gather in-depth information on the gastronomic image of the region from the tourists' perspective. By applying this method, averages of the obtained data were calculated and reach certain conclusions. These conclusions, along with some recommendations developed based on them, are presented in the second part of the study.
Subsequently, to understand which of these dishes are offered to tourists, the menus of restaurants operating in the region were examined. Here, with a geographical limitation, the menus of tourist restaurants within the central Cappadocia area, specifically in the Nevşehir province (Göreme, Avanos, Ürgüp, Uçhisar), were reviewed.
Thus, an attempt was made to determine how the gastronomic image of the Cappadocia Region is perceived through the eyes of visiting guests. Based on the obtained data, some recommendations were made to industry representatives, stakeholders, and future researchers who will work on these topics.