Matematik öğretmeni adaylarının fonksiyonları öğretme bilgilerini ölçmeye yönelik bir testin geliştirilmesi ve uygulanması
Administration and development of a test for measuring of pedagogical functions knowledge of preservice mathematics teachers
Yazar: NURULLAH ŞİMŞEK
Danışman: DOÇ. DR. NİHAT BOZ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Fonksiyonlar = Functions ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Pedagojik alan bilgisi = Pedagogical content knowledge ; Testler = Tests

Özet:
Bu çalışmanın iki temel amacı bulunmaktadır. Birincisi, matematik öğretmeni adaylarının fonksiyonlar konusunda pedagojik alan bilgilerini (PAB) ölçmeye yönelik fonksiyonları öğretme bilgisi testini (FÖBT) geliştirmek ve bu testin geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını yapmaktır. Bu çalışmanın ikinci amacı ise geliştirilen bu test aracılığıyla matematik öğretmeni adaylarının fonksiyonları öğretme bilgilerinin kayıtlı oldukları programlara (pedagojik formasyon eğitimi sertifika programı ve matematik öğretmenliği programı) ve cinsiyetlere göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini incelemektir. Fonksiyonları öğretme bilgisi testi altı aşamada geliştirilmiştir. Birinci aşamada, PAB ile ilgili birçok çalışmaları bulunan bir matematik eğitimcisinin kontrolünde çoktan seçmeli 25 madde yazılmıştır. İkinci aşamada, bu 25 madde iki matematik eğitimcisi, bir matematik öğretmeni, bir ölçme değerlendirme uzmanı ve bir dil uzmanı tarafından ayrıca incelenmiştir. Uzmanlardan gelen dönütler doğrultusunda maddelerde değişiklikler yapılmıştır. Üçüncü aşamada, fonksiyonları öğretme bilgisi testinde yer alan 25 maddenin sadece matematiksel bilgiyle cevaplanıp cevaplanmadığını kontrol etmek amacıyla temel matematik derslerinde başarılı, matematik öğretimiyle ilgili dersleri almamış ve matematik öğretim tecrübesi olmayan 23 üniversite öğrencisiyle bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Bu uygulama sonucunda üç maddenin testin kapsamından çıkartılmasına karar verilmiştir. Dördüncü aşamada, 22 maddenin testin hedef kitlesine yönelik nasıl çalıştığını görmek amacıyla 26 öğretmen adayıyla bir uygulama yapılmıştır. Beşinci aşamada hem madde tepki kuramına hem de klasik test kuramına göre madde ve test istatistiklerinin hesaplanması amacıyla üç farklı üniversiteden 240 matematik öğretmeni adayına 22 maddelik test uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlar ışığında maddeler üzerinde gerekli düzeltmeler yapılmıştır. En son altıncı aşamada ise bir önceki aşamada düzeltilen maddelerin hem madde tepki kuramına hem de klasik test kuramına göre nasıl çalıştığını kontrol etmek için 22 maddelik test 9 farklı üniversiteden toplam 647 matematik öğretmeni adayına uygulanmıştır. Elde edilen verilerin analizi neticesinde en iyi çalışan 13 madde seçilerek fonksiyonları öğretme bilgisi testinin nihai hali verilmiştir. Fonksiyonları öğretme bilgisi testinin nihai halinde yer alan 13 madde dikkate alınarak 647 matematik öğretmeni adayına yönelik olarak fonksiyonları öğretme bilgisi testi puanı hesaplanmıştır. Daha sonra bu puanların öğretmen adaylarının kayıtlı oldukları programa ve cinsiyete göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediği iki faktörlü ANOVA testi ile analiz edilmiştir. Bu analiz sonucunda matematik öğretmeni adaylarının kayıtlı oldukları programa göre fonksiyonları öğretme bilgisi testi puanlarının anlamlı bir farklılık gösterdiği bulunmuştur. Diğer taraftan cinsiyetin tek başına istatistiksel olarak anlamlı bir farklılığa yol açmadığı tespit edilmiştir. Program ve cinsiyet değişkenlerin ortak etkisi de yine fonksiyonları öğretme bilgisi testi puanlarında anlamlı bir fark oluşturmamıştır. Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar ve kazanılan deneyimler ışığında ilgililere ve bu alanda çalışma yapacak araştırmacılara yönelik olarak çalışmanın sonunda öneriler sunulmuştur.


Anahtar Kelimeler : Pedagojik alan bilgisi, fonksiyonlar, matematik öğretmeni adayları,test geliştrme

Abstract:
This study has two fundamental objectives. The first objective is to develop a test for measuring of pedagogical functions knowledge of preservice mathematics teachers educated by different sources (pedagogical formation certificate program and program of mathematics education) and work on validity and reliability of this test. The second objective of this study is to analyze, through this test, whether pedagogical functions knowledge of preservice mathematics teachers shows a significant difference according to their genders and programs they are enrolled in. Test on knowledge of teaching functions was developed in six stages. In the first stage, 25 multiple-choice items were written under the supervision of a mathematics instructor who have made a good number of studies on PCK. In the second stage, these 25 items were also examined by two mathematics instructors, one mathematics teacher, one assessment and evaluation expert and linguist. Certain changes were made on items according to feedback of experts. In the third stage, the test was applied on 23 university students who were successful in basic mathematics courses, who did not take mathematics education courses and who had no experience in mathematics teaching, in order to check whether 25 items in the test on knowledge of teaching functions could be answered with mathematical knowledge. In consequence, it was concluded that three items could be answered with mathematical knowledge and therefore these three items were removed. In the fourth stage, the test was again applied on 26 preservice teachers in order to understand how items in the test worked on the target group. In the fifth stage, the 22-item test was applied on 240 preservice mathematics teachers from three different universities in order to calculate item and test statistics according to both item response theory and classical test theory. In the light of the results obtained, necessary revisions were made on the items. In the final sixth stage, the 22-item test was applied on a total of 647 preservice mathematics teachers from 9 different universities in order to check how items revised in the previous stage worked according to both item response theory and classical test theory. By an analysis on the data obtained from this test, the best working 13 items were chosen and the test on knowledge of teaching functions was brought into its final form. Scores in the test on knowledge of teaching functions were calculated for 647 preservice mathematics teachers on the basis of the final form of the test on knowledge of teaching functions. It was then analyzed through two-factor ANOVA test whether these scores showed any significant difference according to gender of preservice mathematics teachers and the program they were enrolled. This analysis revealed that scores in the test on pedagogical functions knowledge had a significant difference according to the program in which preservice mathematics teachers were enrolled in. On the other hand, it was found that gender alone did not lead to a statistically significant difference. It was also seen that common effect of program and gender did give rise to a significant difference in scores in the test on pedagogical functions knowledge.



Key Words : Pedagogical content knowledge, functions, preservice mathematics teachers, test development