N-geri görevinin çalışma belleği kapasitesinin artırılması ve diğer bilişsel süreçler üzerine transfer etkisi
The effect of n-back task on increasing working memory capacity and transfer effects on other cognitive processes
Yazar: AŞKIN ÇİSEM ÖZGÜLER
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE KAFADAR
Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Dikkat = Attention ; N-geri görevi = N-back ; Problem çözme = Problem solving ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Psikoloji eğitimi = Psychology education ; Transfer etkisi = Transfer effects ; Çalışma belleği = Working memory ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu çalışmada, n-geri görevinin çalışma belleği, dikkat ve problem çözme becerileri üzerindeki etkisi ve bu etkiye ilişkin yakın ve uzak transfer etkisinin nöropsikolojik testler ve çeşitli ölçekler yardımıyla deneysel olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi'nde eğitim görmekte olan Psikoloji Bölümü lisans öğrencilerinden oluşan 39 kadın ve 17 erkek olmak üzere toplamda 56 kişi katılmıştır. Araştırmada,  n-geri görevinin etkisini ölçmek için katılımcılar ön test ve son teste tabi tutulmuşlardır. Ön test ve son test arasında deney grubuna haftanın 5 iş günü, günde ortalama yarım saat toplamda 5 hafta olacak şekilde n-geri görevi uygulanmış ve kontrol grubuna herhangi bir işlem uygulanmamıştır. Yakın ve uzak transfer etkisini ölçmek için, Wechsler Bellek Ölçeği-III Harf-Sayı Dizisi Alt Testi, Wechsler Bellek Ölçeği-III Görsel Bellek Uzamı AltTesti, Stroop Testi TBAG Formu, Raven İleri Progresif Matrisler Testi, Londra Kulesi Testi, Wechsler Yetişkinler İçin Zeka Ölçeği-Gözden Geçirilmiş Formu Aritmetik Alt Testi ön test ve son test olarak uygulanmıştır. Ayrıca bireysel farklılıkları değerlendirmek için Yetişkin Motivasyon Ölçeği, Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği ve Biliş İhtiyacı Ölçeği tüm katılımcılara uygulanmıştır. Verilerin analizinde, Tekrar Ölçümlü Karma Desen ANOVA kullanılmıştır. Bulgular, n-geri görevinin yakın ve uzak transfer etkisi oluşturduğunu göstermektedir. Araştırmadan elde edilen bulgular literatürle desteklenerek tartışılmıştır ve sonraki çalışmalar için önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study aimed that, investigate the effects of n-back task on working memory, attention, and the ability of problem solving and it's near and far transfer effects through neuropsychological tests and some scales. For this study, 39 female and 19 male, in totally 56 participants, who were undergraduate Psychology students in Bolu Abant İzzet Baysal University, were participated. In order to measure the effects of n-back task, participants were subjected to pre-test and post-test. Between the pre-test and post-test, the n-back task was applied to the experimental group for 5 working days a week, an avrage of half an hour a day, 5 weeks in total and no procedure was applied to the control group. To measure of near and far transfer effects, Wechsler Memory Scale-III Letter Number Sequencing Subtest, Wechsler Memory Scale-III Spatial Span Subtest, Stroop Test TBAG Version, Raven Advanced Progressive Matrices Test, Test of Tower of London, and Wechsler Adult Intelligence Scale-R Arithmetic Subtest were obtained as pre-post tests. In addition, Adult Motivation Scale, Rosenberg Self-Esteem Scale and Need for Cognition Scale were taken into account in order to evaluate individual differences. For data analysis, Mixed Repeated Measures of ANOVA was used. According to the results, n-back training has near and far transfer effects. Findings from the research were discussed within the light of literature and suggestions were proposed for future studies.