Ana sınıfı çocuklarında (5-6 yaş) ekrana maruz kalma süresinin uyku üzerine etkisi
The effect of screen exposure time on sleep in kiindergarten children (5-6 years old)
Yazar: SEDA YAYLI
Danışman: DOÇ. DR. HACER KOBYA BULUT
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Araştırma, ana sınıfı çocuklarının (5-6 yaş) ekrana maruz kalma süresinin uyku üzerine etkisini incelemek amacıyla tanımlayıcı tipte yapıldı. Araştırma Trabzon Ortahisar İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı devlet ilk öğretim ana sınıflarında öğrenim gören 268 çocuğun ebeveynleri ile yapıldı. Araştırmada verileri Çocuk ve Ebeveyn Tanıcı Bilgi Formu, Çocuklar için Uyku Bozukluğu Ölçeği ve Problemli Medya Kullanım Ölçeği (Ebeveyn Formu) kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde standart sapma, aritmetik ortalama, frekans ve yüzde kullanıldı. Normal dağılım gösteren ikili grupların karşılaştırılmasında "Bağımsız Örneklem t Testi", ikiden fazla grupların karşılaştırılmasında "One-Way ANOVA" testi kullanıldı. Lineer Regresyon ve Pearson Korelasyon aracılığı ile ölçekler arasındaki ilişki ve etki analiz edildi. Çocukların %53.7 kız, %65.3'ü altı yaşında olup günde ortalama 9.98±1.34 saat uyudukları belirlendi. Beş yaşındaki çocukların günde yaklaşık 8-10 saat, altı yaşındaki çocukların ise ortalama 9-11 saat uyudukları belirlendi. Çocukların günlük ekrana maruz kalma süre ortalaması 2.91±1.56 olduğu tespit edildi. Çocukların ilk sırada televizyon, ikinci sırada akıllı telefon ve üçüncü sırada tablet ekranına maruz kaldıkları belirlendi. Çocukların %14.6'si beş ve üzeri, %40.7'sinin ise üç dört saat günde ekrana maruz kaldıkları ve ebeveynlerin %55.6'sının ekrana maruz kalmanın çocukları olumsuz etkilediği algısına sahip oldukları saptandı. Problemli medya kullanımının uyku bozukluğuna etkisi %29.7 oranında belirlendi. Sonuç olarak çocukların yaklaşık dörtte birinin uyku problemi yaşadığı tespit edildi. Uyku problemi yaşayan çocuklarda aileler, öğretmenler, sağlık profesyonelleri gibi çocuğun etkilendiğinin farkında olan otoriteler ekrana maruz kalmayı göz ardı etmemeli çözümlemede bir sorun olarak benimsemelidir. Çocuğun ekranı belirli saatler arasında kullanması konusunda bilinçlendirmeli ve diğer dikkat çekici etkinliklerle ekrana maruz kalma süresi kısaltılmalıdır.

Abstract:
This descriptive study was conducted to investigate the effect of screen exposure time on sleep in kindergarten children (5-6 years old). The study was conducted with the parents of 268 children studying in state primary education kindergarten classes affiliated to Trabzon Ortahisar District Directorate of National Education. Data were collected using the Child and Parent Diagnostic Information Form, Sleep Disorder Scale for Children and Problematic Media Use Scale (Parent Form). Standard deviation, arithmetic mean, frequency and percentage were used in data analysis. "Independent Sample t Test" test was used for the comparison of paired groups with normal distribution and "One-Way ANOVA" test was used for the comparison of more than two groups. Linear Regression and Pearson Correlation were used to analyse the relationship and effect between the scales. It was determined that 53.7% of the children were girls, 65.3% were six years old and they slept an average of 9.98±1.34 hours per day. It was determined that five-year-old children slept approximately 8-10 hours a day and six-year-old children slept 9-11 hours a day on average. The average daily screen exposure time of children was found to be 2.91±1.56. It was determined that children were exposed to television screen in the first place, smartphone screen in the second place and tablet screen in the third place. It was determined that 14.6% of children were exposed to five or more screens and 40.7% of children were exposed to screens for three to four hours a day, and 55.6% of parents had the perception that screen exposure negatively affected children. The effect of problematic media use on sleep disturbance was determined at a rate of 29.7%. As a result, it was determined that approximately one fourth of the children had sleep problems. In children with sleep problems, authorities such as families, teachers, health professionals who are aware that the child is affected should not ignore screen exposure and should adopt it as a problem in the solution. The child should be made aware of using the screen between certain hours and the screen exposure time should be shortened with other remarkable activities.