Firmalardaki kurumsallaşma düzeyinin rekabet gücüne etkisi üzerine bir araştırma
A research on the effect of institutionalization level on competitiveness in firms
Yazar: SAVAŞ TAVŞANCI
Danışman: PROF. DR. ÖMÜR N. TİMURCANDAY ÖZMEN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bölümü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Faktör analizi = Factor analysis ; Firmalar = Firms ; Kurumsallaşma = Institutionalization ; Rekabet = Competition ; Rekabet gücü = Competitive power ; İşletmeler = Businesses

Özet:
Bu tez çalışmasındaki temel amaç, firmalardaki kurumsallaşma düzeyinin rekabet gücüne etki edip etmediğini, ediyor ise ne düzeyde olduğunu araştırmaktır. Ayrıca kurumsallaşma unsurları ile rekabet gücü unsurları arasındaki ilişkileri de ortaya koymak, araştırmanın diğer amacıdır. Buradan hareketle, varimax döndürme yöntemi kullanılarak yapılan faktör analiziyle kurumsallaşma unsurları ve rekabet gücü unsurları belirlenmiştir. Buna göre kültürel güç, toplumsal değer ve normlara uyum, profesyonelleşme, biçimsel organizasyon yapısı, şeffaflaşma ve hesap verebilirlik, biçimsel faaliyet yapısı, kurumsal çevreye uyum, kurumsal sosyal sorumluluk, biçimsel yapıya uyum ve yetki delegasyonu, kurumsallaşma unsurları olarak; işgücü ve süreç yönetimi, maliyet tutarı ve finansal kaynak, rekabet gücü unsurları olarak ortaya koyulmuştur. Çalışmanın amaçları doğrultusunda geliştirilen hipotezleri test etmek için İstanbul Menkul Kıymetler Borsasına kayıtlı 101 halka açık firmadan veriler elde edilmiş ve bu veriler regresyon analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Analiz sonucunda firmalardaki kurumsallaşma düzeyi artıkça, rekabet gücünün de arttığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte; kurumsallaşma unsurlarının rekabet gücü unsurlarına etkilerini belirlemeye yönelik yapılan analiz sonucunda da, altı hipotezin desteklendiği görülmüştür. Bu analizler doğrultusunda uygulayıcılara ve araştırmacılara çeşitli önerilerde bulunulmaktadır. Bu tez çalışmasının, kurumsallaşma ile rekabet gücü ilişkisini görgül olarak ortaya koyan öncü çalışmalardan birisi olacağı düşünülmektedir.

Abstract:
Main aim of this thesis study is to study if institutionalization level in firms affects by competitiveness, if so to research in what level it is. Also other aim of the study is to set forth relations between institutionalization facts and competitiveness facts. Institutionalization facts and competitiveness facts have been determined with factor analysis by using varimax rotation method. Accordingly, cultural strength, social values and norms compliance, professionalization, formal organizational structure, transparency and accountability, formal operating structure, institutional environmental compliance, corporate social responsibility, adherence to formal structure and delegation of powers, elements of institutionalization as; labor and process management, amount and cost of financial resources, has been put forth as elements of competitiveness. For the purposes of the study was developed to test hypotheses registered with the Istanbul Stock Exchange data obtained from 101 publicly traded companies, and these data were analyzed with regression analysis methods. Relations at this model were hypothesized and data obtained from 101 publicly traded corporations that are registered in Istanbul Stock Exchange (ISE) in order to test them an various analyses were made by regression analysis method. At the end of analysis, it was determined that when the institutionalization level increases at these corporations, competitiveness increases. It is seen five hypotheses is supported at the end of analysis made intended for determination of effects of institutionalization facts to competitiveness facts. Finally, some recommendations based on the results are made for applications and further researches.It is thought that this thesis study is one of the leading studies that set forth relation of institutionalization and competitiveness.