Kolorektal kanser hastalarında APC ve K-RAS genleri ile ilişkili miRNA ekspresyonlarının incelenmesi
Investigation of miRNA expressions associated with APC and krasgenes in colorectal cancer patiens
Yazar: NESİBE YILMAZ
Danışman: PROF. DR. HAYRİYE ARZU ERGEN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Moleküler Tıp = Molecular Medicine
Dizin: Gen ifadesi = Gene expression ; Genler-RAS = Genes-RAS ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Mikro RNA = Micro RNA ; Neoplazmlar = Neoplasms ; RNA = RNA

Özet:
Kolorektal kanser tüm dünyada en sık görülen kanser türlerinden biridir. Kolorektal
kanser gelişiminde önemli patojenik yollardan biri adenomatöz polipozis koli (APC)/β-
katenin yoludur. Bu yolda ilk olarak APC tümör baskılayıcı geninin mutasyonu,
ardından tipik olarak K-ras mutasyonu, 18q21'deki kanser baskılayıcı geninin
delesyonu ve son olarak bir tümör baskılayıcı gen olan tümör protein 53 (TP53) geninin
kaybı gelişir. Mikro RNA (miRNA)' lar, tek iplikli, 18-24 nükleotid uzunluğunda,
protein kodlamayan, hücreler tarafından doğal olarak üretilen RNA'lardır. Hedef
mesajcı RNA' ya (mRNA) bağlanarak genin ifadesini (ekspresyonunu) düzenlerler.
miRNA' ların farklı kanser tiplerinde anormal ifade paternleri göstermesi,
tümörigenezde önemli rol oynadıklarını akla getirmiştir. Bugüne kadar yapılan
çalışmalarda kolorektal kanser gelişiminde rol oynayan APC ve K-ras genlerinin
mutasyonları üzerinde durulmuş olsa da bu genlerin düzenlenme mekanizmasında yer
alan miRNA' lar üzerinde geniş çaplı bir araştırma yapılmamıştır.
Bu çalışmaya, kolorektal kanser tanısı almış 47 hasta ile ailesinde ve kendisinde kanser
hikayesi bulunmayan 50 sağlıklı birey dahil edildi. Hasta grubundaki bireylerin serum,
tümör ve tümör içermeyen dokularındaki ve sağlıklı kişilerin serumlarındaki miR-27,
miR-663, miR-217, miR-181d' nin ve APC ile K-ras genlerinin ekspresyon düzeyleri
qRT-PCR yöntemiyle incelendi
Verilerimiz, miR-217, mR-181d, miR-663, miR-27 ve K-ras ifadelerinin kolorektal
kanser dokularında normal dokulardan daha yüksek olduğunu gösterdi. APC geni
ifadesi normal dokularda daha yüksek bulundu (p = 0,007; % 95 CI = 0,47-2,95).
Kolorektal kanser hastalarının serum örneklerinde sağlıklı kontrollere göre miR-663
düzeyleri istatistiksel olarak artmıştı (p = 0,02; % 95 CI = 0,16-2,14). Kolorektal
kanserli dokularda, miR-217, miR-181d ve miR-27 düzeyleri daha yüksek bulunurken
(p = 0,004; p = 0,001 ve p = 0,001 sırasıyla), hastaların serum örneklerinde miR-663
seviyeleri daha yüksek bulundu (p = 0,02).
Tümör dokularında artmış miR-27 ve miR-663 ekspresyon seviyelerinin, tümör
dokularında azalmış olan APC geni ifadeleri ile ilişkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Tümör baskılayıcı gen olan APC'nin ifadesini baskılayan miR-27 ve miR-663'ün
kolorektal kanser gelişiminde onkojenik miRNA'lar olarak rol oynadığı söylenebilir.
Ayrıca, tümör dokuda artan miR-181d, miR-217 ve K-ras ifade seviyelerinin kolorektal
kanser gelişiminde rol oynadığı düşünülmektedir.

Abstract:
Colorectal cancer is one of the most common cancers throughout the world. One of the
important pathogenic pathways in the development of colorectal cancer is adenomatous
polyposis coli (APC)/β-catenin pathway. Mutation in the APC tumor suppressor gene
occurs at first in this pathway, typically followed by K-ras mutation, deletion of cancer
suppressor gene at 18q21, and finally loss of tumor protein 53 (TP53) gene which is a
tumor suppressor gene. MicroRNAs (miRNAs) are produced by cells naturally, singlestranded,
non-coding RNAs of 18-24 nucleotides in length. They regulate gene
expression by binding to its target messenger RNA (mRNA). The abnormal expression
patterns of miRNAs in different cancer types suggest that they play key roles in
tumorigenesis. Although mutations in APC and K-ras genes which play a role in the
development of colorectal cancer were emphasized in the studies carried out so far,
miRNAs that are involved in the regulation of those genes were not investigated
extensively.
Forty seven patients with colorectal cancer and 50 healthy individuals who did not have
a cancer history were included in this study. In the serum, tumor and non-tumoral
tissues of colorectal cancer patients and serum of healthy subjects, expression levels of
miR-27, miR-663, miR-217, miR-181d, and APC and K-ras genes were detected by
qRT-PCR.
Our data showed that the expressions of miR-217, mR-181d, miR-663, miR-27 and Kras
were higher in colorectal cancer tissues than normal tissues. The APC gene
expression was found higher in normal tissues (p=0,007; %95 CI=0,47-2,95). miR-663
levels were statistically increased in sera samples of colorectal cancer patients according
to the healty controls (p=0,02; %95 CI=0,16-2,14). While miR-217, miR-181d and
miR-27 levels were found higher in colorectal cancer tissues (p=0,004; p=0,001 and
p=0,001; respectively), miR-663 levels were found higher in sera samples of patients
(p=0,02).
We concluded that, the expression levels of miR-27 and miR-663 increased in tumor
tissues are related tuo APC gene expressions which is decreased in tumor tissues.It can
be said that miR-27 and miR-663, which suppress the expression of the APC gene, the
tumor suppressor gene, can function as oncogenic miRNAs in the development of
colorectal cancer. Also, it is thought that miR-181d, miR-217 and K-ras expression
levels increased in tumor tissue plays role in the development of colorectal cancer.