Ceza Muhakemesi Hukukunda uzlaşma
Reconciliation in Criminal Procedure Law
Yazar: SİMGE NİL YURTSEVEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BEHİYE KAZANCI
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Kamu Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Ceza muhakemesi hukuku = Law of criminal procedure ; Türk Ceza Hukuku = Turkish criminal law ; Uzlaşma = Reconciliation

Özet:
Ceza adalet anlayışına yeni bir bakış açısı kazandıran "onarıcı adalet" uygulamalarından biri olan uzlaşma kurumu, ülkemiz ceza sistemine 2004 yılında kabul edilen 5237 Sayılı Ceza Kanunu ve 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu ile girmiştir. Kanuni düzenlemelerin gerekçesinde; yargılama makamlarının gereksiz iş yükünden kurtarılması ile yargılama sürecinin hızlandırılması, yargılama masraf ve maliyetlerinin düşürülmesi yanında mağdurun zararının giderilmesi ve failin sorumluluk bilinci ile ıslah edilmesi amaçlarına ulaşmak; uzlaşma kurumundan beklenenler arasında sıralanmıştır.
Yargılamaların uzun sürmesi ve toplumda adalete olan güvenin azalması ile huzur ortamının tesisinin zorlaştığı günümüzde; uzlaşma kurumundan beklenen faydanın gerçekleşmesi kapsamında ilk önce bu kurumun temeli, amacı, şartları ve uygulama usulü benimsenmelidir. Mağdur ve failin kendilerini rahatça ifade edip, suç nedeniyle ortaya çıkan olumsuz durumu gidermek adına anlaşma sağlamaları, sadece bu ilişkinin taraflarına değil; yargılama sürecindeki uygulayıcılar ile toplumun tüm bireylerine sosyal barışın tesisi anlamında fayda sağlayacaktır.
Söz konusu faydaya en üst seviyede ulaşabilmek adına hazırlanan bu çalışma iki bölümden meydana gelmektedir. Çalışmamızın ilk bölümü; uzlaşma kavramı ve uzlaşmanın tarihsel gelişimi ile ceza hukuku ilkeleri bakımından değerlendirmelerin yapıldığı genel bilgilerden oluşmaktadır. Bu bölümde ayrıca mukayeseli hukuktaki durum ile birlikte Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi kararlarının etkisi ile ülkemizdeki tarihi gelişim süreci de incelenmiştir. İkinci
v
bölümde ise; Türk Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukukunda uzlaşmanın kendisine edindiği yer, bu anlamda hukuki nitelik ve benzer kurumlarla ilişki konuları incelenmiş; ardından, uzlaşmanın uygulama şartları ve usulü üzerinde durulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Uzlaşma, Uzlaştırma, Mağdur Fail Arabuluculuğu, Onarıcı Adalet.

Abstract:
The reconciliation foundation, which is one of the applications of "restorative justice" which has put a new point of view on the understanding of criminal justice, entered the penal system of our country with Penal Code No 5237 and Criminal Procedure Code No 5271, which were accepted in 2004. In justification of the legal regulations, reaching the aims of acceleration of the process of trial by saving the jurisdiction authority from redundant work load, elimination of the damage to the victim besides lowering the costs and expenses of trial and rehabilitating the perpetrator with a sense of responsibility has been listed in the expectations from the reconciliation foundation.
Today, while building a peaceful atmosphere is getting harder due to the long duration of judgement and the decrease in public's trust in justice, the basis, the aim, the conditions and the application procedure of this foundation should first be adopted in terms of realization of the expected benefit from the reconciliation foundation. It would be beneficial in terms of building a social peace not only for the parties of this relationship but for all members of society with the executives in the duration of justice if the victim and the perpetrator reconcile in order to dispel the negative situation which has arisen due to crime by expressing themselves comfortably.
This study which has been prepared to reach at the benefit which is mentioned at utmost level is composed of two sections. The first section of our study consists of general information where evaluations have been done with regard to the concept of reconciliation and the historical development of
vii
reconciliation and the principles of criminal law. In this section, the duration of the historical development in our country has also been analysed under the impact of decisions made by the Comittee of Ministers of the Council of Europe in addition to the situation in comparative law. In the second section, the place of reconciliation in Turkish Criminal and criminal Procedure Law, the legal attribute and the topics as to the relationships with similar foundations have been researched and, then, the application conditions and procedure of reconciliation have been emphasized.
Keywords: Reconciliation, Conciliation, Victim-Offender Mediation, Restorative Justice.