Kronik böbrek hastalarında anemi ve demir parametrelerinin yönetimi
Management of anemia and iron parameters in chronic kidney patients
Yazar: ÇİĞDEM KARA KURAK
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ARICI
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Nefroloji = Nephrology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Anemi, kronik böbrek hastalığı (KBH) olan hastalarda sık görülen bir komplikasyondur. Morbidite, mortalite ve yaşam kalitesinin bozulması için önemli bir risk faktörüdür. Bu sebeplerden dolayı kronik böbrek hastalığında aneminin erken teşhis edilmesi, etyolojisine yönelik değerlendirmelerde bulunması ve tedavisi önemlidir. Bu tez çalışmasında 2014-2018 yılları arasında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalına başvurusu olan Evre 3A ve daha ileri evre KBH ve anemisi olan 1321 hastanın demografik bilgileri, KBH etyolojileri, anemi şiddetleri, KBH evreleri, anemi etyolojisine yönelik tetkik edilme durumları, anemi tedavisi alma durumları, aneminin düzelme durumu ve sağkalım durumları değerlendirilmiştir. Anemisi olan hastaların etyolojik açıdan değerlendirilmesi için istenmesi gereken testlerden ferritin tetkik edilme oranı %76,4 iken B12, folik asit, transferrin satürasyonu tetkik edilme oranları %20'nin altında kalmıştır. Anemisi olan hastaların %59,4'ünün herhangi bir anemi tedavisi almadığı sonucuna ulaşılmıştır. Hastaların takip süreleri arttıkça anemi tedavisinin daha iyi yapılarak hedef değerlere daha çok ulaşıldığı gösterilmiştir. Takip süresinde KBH ve anemisi olan hastaların %34,8'i ölmüştür. Anemisi düzelenlerde genel sağ kalım %79,8 iken anemisi düzelmeyenlerde %62,8 olup anemisi düzelen hastaların daha uzun sağ kalıma sahip oldukları görülmüştür (p=0,002). Sonuç olarak anemisi olan KBH hastalarını daha optimal şartlarda değerlendirmeyi ve klinik olarak endike olduğu en erken dönemde tedaviye başlanması gerektiğini önermekteyiz.

Abstract:
Anemia is a common complication in patients with chronic kidney disease (CKD). It is a risk factor for morbidity, mortality, and impaired quality of life. Therefore, early diagnosis of anemia in chronic kidney disease, evaluation of its etiology, and treatment are important. In this thesis, the demographic information, etiologies of CKD, severity of anemia, stages of CKD, investigations for anemia etiology, anemia treatment, improvement in anemia status, and survival status of 1321 patients with stage 3A and advanced CKD and anemia who admitted to the Hacettepe University Faculty of Medicine Nephrology Department from 2014 to 2018 were evaluated. The rate of testing for ferritin, which is required for the etiological evaluation of anemic patients, was 76.4%, while rates for B12, folic acid, and transferrin saturation testing were below 20%. It was found that 59.4% of patients with anemia did not receive any anemia treatment. As the follow-up periods of patients increased, it was shown that anemia treatment was better administered, leading to better achievement of target values. Among CKD patients with anemia, 34.8% had passed away. The overall survival rate was 79.8% in those whose anemia improved, while it was 62.8% in those whose anemia did not improve, and it was observed that patients whose anemia improved had longer survival (p=0.002). In conclusion, we recommend evaluating CKD patients with anemia under more optimal conditions and starting treatment as early as clinically indicated in order to improve their outcomes.