Ergenlerde akıllı telefon bağımlılığı, davranışsal ve duygusal sorunlar ve ebeveyn tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between smart phone addiction, behavioral and emotional problems and parent attitudes in adolescents
Yazar: YEŞİM YELKENCİ ÖZENİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE GÜNEŞ
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akıllı telefonlar = Smartphones ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Bağımlılık = Dependency ; Davranış bozuklukları = Behavioral disorders ; Duygusal sorunlar = Emotional problems ; Ergenler = Adolescents ; Teknolojik bağımlılık = Technological dependence ; Ölçekler = Scales ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu araştırma, ergenlerde akıllı telefon bağımlılığı belirtilerinin sosyodemografik değişkenlere göre anlamlı olarak farklılaşıp farklılaşmadığının ve ergenlerde akıllı telefon bağımlılığı belirtileri ile davranışsal ve duygusal sorunlar ve ebeveyn tutumları arasındaki ilişkilerin belirlenmesinin amaçlandığı ilişkisel tarama modelinde bir araştırmadır. Çalışmanın araştırma grubunu İstanbul ilinde bir eğitim kurumunda 7, 8, 11 ve 12. sınıf düzeyinde öğrenim gören ve yaşları 12-18 arasında değişen (96 kız, 72 erkek; yaş ort: 15.40±1.98) 168 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında veri toplamak için Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği, Güçler ve Güçlükler Anketi ve Anne-Baba Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, 16-18 yaş aralığındaki ergenlerin 12-15 yaş aralığındaki ergenlere göre daha fazla akıllı telefon bağımlılığı belirtisi gösterdikleri belirlenmiştir. Ayrıca, kız öğrencilerin erkek öğrencilere göre daha fazla akıllı telefon bağımlılığı belirtisi gösterdikleri saptanmıştır. Bunlara ek olarak, ergenlerde akıllı telefon bağımlılığı belirtilerinin anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyi, aile gelir düzeyi ve ebeveyn birliktelik durumuna göre anlamlı fark göstermediği belirlenmiştir. Ebeveyn tutumlarından psikolojik özerklik (r=-.28) ve denetim (r=-.34) ile akıllı telefon bağımlılığı belirtileri arasında negatif yönlü ilişki olduğu tespit edilmiştir. Davranış sorunları (r=.28) ve dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu sorunları (r=.24) ile akıllı telefon bağımlılığı belirtileri arasında pozitif yönlü ilişki olduğu belirlenmiştir. Benzer şekilde, toplam güçlük puanı (r=.17) ile akıllı telefon bağımlılığı belirtileri arasında da pozitif yönlü ilişki olduğu saptanmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationships between smartphone addiction symtomps and sociodemographic variables, behavioral and emotional problems, and parental attitudes. The study included 168 students of 7th, 8th, 11th and 12th grade levels, aged between 12-18 (96 girls and 72 boys; mean age, 15.40±1.98). Smartphone Addiction Scale, Strengths and Difficulties Questionnaire and Parental Attitude Scale were used to collect data within the scope of the research. According to the results of this study, adolescents aged 16-18 showed increased symptoms of smartphone addiction compared to adolescents aged 12-15. In addition, female students showed greater smartphone addiction symtoms than male students. Smartphone addiction symptoms in adolescents did not differ significantly according to the education level of the mother, education level of the father, family's monthly income and parents' marital status. There was a negative correlation between parental attitudes of psychological autonomy (r= -.28), and control (r= -.34) and smartphone addiction symptoms. A positive correlation between behavioral problems (r=.28), attention deficit heyperactivity disorder problems (r=.24) and smartphone addiction symptoms has been detected. Similarly, a positive correlation was found between Difficulty Questionnaire total scores (r=.17) and smartphone addiction symptoms.