İki patlıcan (Solanum melongena L.) genotipinin tuza dayanıklılığının hidrojen peroksit ön uygulaması ile in vitro koşullarda araştırılması
Investigation of the salt tolerance by hydrogen peroxide pre-treatment on two eggplant (Solanum melongena L.) genotypes under in vitro conditions
Yazar: OĞUZHAN YAŞARKAN
Danışman: PROF. DR. RUKİYE TIPIRDAMAZ
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Botanik = Botany

Özet:
H2O2 ön uygulamasının tuzlu koşullarda kültüre alınmış iki patlıcan genotipine (tuza duyarlı; Artvin ve tuza toleranslı; Mardin) ait kallus dokularında, yaş ağırlık, membran geçirgenliği, MDA, prolin, iyon, içsel H2O2 miktarları ve antioksidan enzim aktiviteleri üzerine etkileri araştırılmıştır. Bu amaçla, in vitro çimlendirilen 4 haftalık patlıcan fidelerinden alınan hipokotil eksplantlarından kalluslar elde edilmiştir. Kallusların bir kısmı kontrol, 150 mM NaCl, 50 veya 100 µM H2O2 içeren ortamlara, bir kısmı ise 48 saat süreyle 50 veya 100 µM H2O2 ön uygulaması yapılarak 150 mM NaCl içeren ortamlara aktarılarak 24 saat süreyle inkübe edilmiştir. Yaş ağırlık, K+ ve Ca2+ miktarları tuz uygulanan gruplarda önemli bir şekilde azalırken, H2O2 ön uygulamaları tuzun olumsuz etkisini azaltmıştır. Tuz uygulaması her iki genotipte de Na+ miktarını arttırırken, H2O2 ön uygulamaları Na+ miktarını azaltarak hücrelerdeki K+/Na+ oranını arttırmıştır. Tuzluluk membran geçirgenliği, MDA ve içsel H2O2 miktarlarını arttırırken, H2O2 ön uygulamaları bu olumsuz etkileri azaltmıştır. H2O2 ön uygulamaları, prolin miktarını, SOD ve CAT enzim aktivitelerini arttırarak antioksidan savunmayı güçlendirmiştir. H2O2'nin incelenen parametreler üzerindeki iyileştirici etkileri, tuza duyarlı genotipte daha yüksek düzeyde bulunmuştur. Etkilerin, konsantrasyon ve genotipe bağlı olarak değiştiği görülmüştür.

Abstract:
Effects of H2O2 pre-treatment on fresh weight, membrane permeability, MDA, proline, ion, inner H2O2 contents and antioxidant enzyme activities were investigated in the callus tissues of two eggplant genotypes (salt sensitive; Artvin and salt tolerant; Mardin) cultured in saline conditions. For this purpose, calli were obtained from hypocotyl explants from 4-week-old seedlings germinated in vitro. Some of the calli were transferred to mediums containing control, 150 mM NaCl, 50 or 100 μM H2O2, and the others which were pre-treated with 48 hours 50 or 100 µM H2O2 were transferred to mediums containing 150 mM NaCl and all of them incubated during 24 hours.  While fresh weight, K+ and Ca2+ contents were decreased on salt stressed groups, H2O2 pre-treatments reduced these negative effects of salt stress. Salinity increased Na+ contents, while H2O2 pre-treatments decreased Na+ contents and increased K+/Na+ ratio. Salinity increased membrane permeability, MDA and inner H2O2 contents, these negative effects were reduced by H2O2 pre-treatments. H2O2 pre-treatments enhanced antioxidant defence by increasing SOD and CAT enzyme activities and proline contents, The curative effects of H2O2 pre-treatment on parameters we investigated were found to be higher in the salt-sensitive genotype. It has been shown that the effects vary depending on concentrations and genotypes.