Bireysel ve takım sporlarıyla uğraşan ergenlerde sosyal kaygı ve öz yeterlik düzeylerinin incelenmesi
Investigation of social anxiety and self-efficacy levels of adolescents who deal with individual and team sports
Yazar: NİKET ÇELİK
Danışman: PROF. DR. CEBRAİL KISA
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bireysel sporlar = Individual sports ; Ergenler = Adolescents ; Sosyal kaygı = Social anxiety ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Spor = Sports ; Spor faaliyetleri = Sport activities ; Sporcu öğrenciler = Sportsmen students ; Takım sporları = Team sports ; Ölçekler = Scales ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Bu araştırmanın amacı, bireysel sporlar ve takım sporlarıyla uğraşan ergenlerin sosyal kaygı ve öz yeterlik düzeylerini belirlemek, bazı değişkenlere göre (yaş, cinsiyet, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, devam ettiği okul türü, kardeşinin olma durumu) incelemek ve sosyal kaygı ile öz yeterlik arasından bir ilişki olup olmadığını incelemektir.
Araştırmanın örneklemini bireysel sporlarla uğraşan 111, takım sporlarıyla uğraşan 148 olmak üzere toplam 259 gönüllü öğrenci oluşturmuştur.  Öğrencilerin sosyo-demografik özelliklerini tespit etmek amacıyla "Sosyo-Demografik Anket Formu", sosyal kaygı düzeylerini belirlemek amacıyla "Ergenler İçin Sosyal Kaygı ölçeği", öz yeterlik düzeylerini ölçmek için ise "Çocuklar İçin Öz Yeterlik Ölçeği" kullanılmıştır. 
Araştırma sonuçlarına göre bireysel sporlarla uğraşan ergenlerin sosyal kaygılarının "orta" düzeyde olduğu, öz yeterliklerinin de "orta" düzeyde olduğu görülmektedir. Buna karşılık olarak takım sporlarıyla uğraşan ergenlerin sosyal kaygılarının "düşük" olduğu ve genel öz yeterliklerinin "orta" düzeyde olduğu ancak sosyal öz yeterlik alt boyutunun "yüksek" olduğu görülmektedir. Sosyal kaygı ve öz yeterlik düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek için yapılan Pearson Korelasyon analizine göre bireysel sporlarda sosyal kaygı ile öz yeterlik arasında anlamlı ve "düşük" düzeyde negatif yönlü bir ilişki bulunmuştur (r= -.27; p<.01). Takım sporlarında ise sosyal kaygı ile sosyal öz yeterlilik arasında "zayıf" düzeyde negatif yönlü (r= -.22; p<.01) bir ilişki vardır. Buna göre ergenlerin sosyal kaygıları azaldıkça öz yeterliklerin arttığı söylenebilir.

Anahtar Kelimeler: Bireysel sporlar, Takım sporları, Ergenlik, Sosyal Kaygı, Öz Yeterlik

Abstract:
The aim of this study is to determine the social anxiety and self-efficacy levels of adolescents engaged in individual sports and team sports and to examine them according to some variables (age, gender, mother education level, father education level, school type) (Continues, sibling status). Also to examine whether there is a relationship between social anxiety and self-efficacy.
The sample of the research was made up of 259 volunteer students, 111 of them are engaged in individual sports and 148 of them are engaged in team sports. "Socio-Demographic Questionnaire Form" was used to determine the socio-demographic characteristics of students, "Social Anxiety Scale for Adolescents" was used to determine social anxiety levels, and "Self-Efficacy Scale for Children" was used to measure self-efficacy levels.
According to the results of the research, it is seen that the adolescents engaged in individual sports have a "medium" level and their self-efficacy is also at a "medium" level. In contrast, adolescents engaged in team sports are found to have a "low" social anxiety and general self-efficacy at a "medium" level, but a social self-efficacy sub-dimension is "high" level. According to the Pearson Correlation analysis conducted to examine the relationship between social anxiety and self-efficacy levels, a significant and "low" negative correlation was found between social anxiety and self-efficacy in individual sports (r = -.27; p <.01). In team sports, there is a "weak" negative relationship (r = -.22; p <.01) between social anxiety and social self-efficacy. Accordingly, it can be said that as the social anxiety of adolescents decreases, self-efficacy increases.

Keywords: Individual sports, Team sports, Adolescence, Social Anxiety, Self-Efficacy