Ortaöğretim öğrencilerinin harita becerileri düzeylerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma: Şanlıurfa şehri örneği
A study on determining map skills of secondary school students: Şanliurfa case
Yazar: MAHMUT ÖNCÜ
Danışman: PROF. DR. NECMETTİN ELMASTAŞ
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Coğrafya = Geography ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Coğrafya = Geography ; Coğrafya dersi = Geography lesson ; Coğrafya eğitimi = Geography education ; Harita okuryazarlığı = Map literacy ; Haritalar = Maps ; Kartografi = Cartography ; Ortaöğretim = Secondary education ; Ortaöğretim öğrencileri = Secondary education students ; Şanlıurfa = Şanlıurfa

Özet:
Bu araştırmada Şanlıurfa Şehri'nin merkez ilçeleri olan Haliliye, Karaköprü ve Eyyübiye İlçelerindeki okullarda öğrenim gören 11.sınıf ortaöğretim öğrencilerinin harita beceri düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Harita becerileri coğrafi beceriler içerisindeki en kapsamlı becerileri oluşturmaktadır. Bu nedenle harita becerilerinin öğrencilere kazandırılması oldukça büyük bir önem taşımaktadır. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden tarama modelinde betimsel bir çalışmadır.    
        Çalışmadan elde edilen bulgulara göre araştırmaya katılan ortaöğretim öğrencilerinin harita becerileri orta düzeydedir.  Araştırmaya katılan öğrencilerin coğrafya dersine ilgi düzeylerinin ve coğrafya öğretmenlerinin teknoloji kullanma sıklığının yüksek olduğu belirlenmiştir. Öğrencilerin haritalarla ilgili uygulamalara katılma ve coğrafya dersinde öğretmenin harita veya atlas kullanma sıklığının düşük, taslak harita oluşturma örnekleri yapan öğrencilerin başarı ortalamasının taslak harita örnekleri oluşturmayan öğrencilerin başarı ortalamalarına göre biraz daha yüksek olduğu belirlenmiştir. 
       Coğrafya dersinde öğretmenin teknolojiyi kullanma sıklığının harita becerileri üzerinde anlamlı bir farka neden olduğu tespit edilmiş, ancak bu farkın öğretmenin teknolojiyi sık kullanıyor diyen öğrenciler aleyhine olduğu tespit edilmiştir. Matematik dersi başarı puanının harita becerileri düzeylerini anlamlı yordadığı, küre kullanma sıklığının harita beceri düzeyleri üzerinde anlamlı bir bir farka neden olduğu ve bu anlamlı farkın öğretmenin küreyi sık kullanıyor diyen öğrenciler lehine olduğu, öğrencilerin cinsiyet ile coğrafya dersine ilgi düzeyi arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiş, bu anlamlı ilşkinin erkek öğrenciler lehine olduğu belirlenmiştir. 
	
        Anahtar Kelimeler: Coğrafya, Eğitim, Harita Becerileri, Kartografya, Şanlıurfa Şehri, Ortaöğretim

Abstract:
This study aims to determine map skills of secondary school students that study in central districts - Haliliye, Karaköprü and Eyyübiye – of Sanliurfa. Map skills are the most comprehensive skills among geographical skills. Therefore, it is important that these skills are taught to students. The present study is a descriptive survey model that is derived from quantitative research methods. 
       According to the findings of the study, map skills of secondary school students that participate into the study are at intermediate levels.  It is found that the students' interest in geography lesson is high. Similarly, geography teachers' technology use frequency is also high. The study demonstrates that students' participation into map-based applications and teachers' frequency of map or atlas use in geography lessons are low. In addition, it is determined that the average achievement level of students that do draft map creation practice is relatively higher than that of those who do not. 
       The study finds that teachers' technology use frequency in geography lessons results in a meaningful difference for map skills. However, this difference weighs against the students that report our teacher uses technology frequently. Achievement scores in maths lesson predict map skills in a meaningful way. Likewise, globe use frequency results in a meaningful difference for map skills, and this difference weighs for the students that report our teacher uses the globe frequently. It is also found that there is a meaningful correlation between gender and interest in geography lesson, and this difference is determined to weigh for male students. 

       Keywords: Geography, Education, Map Skills, Cartography, Sanliurfa, Secondary School