Bilgisayarlı tomografide ölçülen abdominal visseral yağ miktarının prostat kanseri gleason skoru üzerine etkisi
The effect of abdominal visceral fat amount measured in computed tomography on prostate cancer gleason score
Yazar: KAMİL ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. ÖNDER ÇİNAR
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Üroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Üroloji = Urology
Dizin: Abdomen = Abdomen ; Karın yağı = Abdominal fat ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Prostat hastalıkları = Prostatic diseases ; Prostat neoplazmları = Prostatic neoplasms ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed ; Ölçekler = Scales

Özet:
Giriş: Prostat kanseri erkek cinsiyette en sık görülen ikinci kanser olarak öne çıkmaktadır. Obezite pek çok hastalıkta olduğu gibi prostat kanseri etiyolojisinde de sorumlu tutulmaktadır. Araştırmalarda obezitenin en önemli belirteci olarak vücut kitle indeksi (VKİ) kullanılmaktadır. Ancak VKİ genel yağlanmayı göstermekte olup özellikle kas kütlesine sahip erkeklerde adipoz doku ve yağsız kütleyi sınıflamamaktadır. Abdominal yağ dağılımını göstermemektedir. Bu nedenle kesitsel abdominal görüntülerde visseral ve subkutan yağ dokusu ölçümleri obezitenin tayininde daha sık kullanılmaya başlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda 01.2012 – 12.2020 tarihleri arasında prostat kanseri (PCa) nedeniyle tanı ve takibi yapılan hastaların verileri tarandı. Bu hastalar içerisinden tanı aldığı tarih öncesi ve sonrası 6 aylık dönem içerisinde herhangi bir nedenle kesitsel abdominal görüntüleme yapılmış olan daha önce PCa nedeniyle tedavi almamış 276 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların prostat spesifik antijen (PSA) değerleri, International Society of Urological Pathology (ISUP) dereceleri elde edildi. Toplam gleason skorları <8 ve ≥8 olacak şekilde gruplandı, D'Amico ve National Comprehensive Cancer Network (NCCN) risk grupları belirlendi. Bu hastaların L4 vertebra seviyesinden alınan aksiyel kesitlerinde visseral (VFA), subkutan (SFA) ve total (TFA) yağ miktarları, bel çevresi, subkutan ve visseral (VAT) bölge ile total anterior-posterior (AP) ölçümleri yapıldı. Hastaların rölatif visseral yağ oranı (rVFA) hesaplandı. Bu antropometrik ölçümler PSA, ISUP, Gleason skor (<8, ≥8), D'Amico risk grubu ve NCCN risk grubu ile karşılaştırıldı. Grup ilişkileri One Way ANOVA, Kruskal Wallis H testi, ki-kare testi ve Spearman korelasyon testi kullanılarak bakıldı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi 0.05 olarak alındı.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 276 hastanın yaş ortalaması 68,32±7,54 olarak saptandı. Komorbid hastalıklar D'Amico ve NCCN risk grupları ile ilişkili bulunmadı.  Ölçülen VFA, rVFA, VAT/AP ve bel çevresi parametreleri hastaların PSA değeri, ISUP grade'i, D'Amico ve NCCN risk grupları ile karşılaştırıldığında bel çevresi artışı ile PSA değerinde azalma arasında istatiksel anlamlı ilişki saptandı (p=0,029). Diğer obezite parametrelerinin hiçbiri ile prostat kanseri risk grupları arasında anlamlı ilişki saptanmadı.
Sonuç: Obezitenin önemli belirteçleri arasında yer alan visseral obezite ve bel çevresi parametrelerini hedefleyen ölçümler sonucu bu parametreler ile prostat kanseri evresi ve risk grupları arasında ilişki saptanmamıştır. Ancak bu konuda çelişkili sonuçlar olsa da obezitenin prostat kanseri üzerine doğrudan veya dolaylı etkisi olduğu bilinmektedir. Obezite gibi çağımızın en büyük problemlerinden birisi ile yine günümüzde en sık görülen kanser türlerinden birisi olan prostat kanserinin ilişkisinin net olarak aydınlatılması gerektiği aşikârdır. Bu amaçla çalışmada bulunan biasların aşılıp geniş seriler ile prospektif çalışmalar yapılması gereklidir.
Anahtar Sözcükler: Prostat Kanseri, obezite, visseral obezite, bel çevresi, bilgisayarlı tomografi, risk faktörleri

Abstract:
Introduction: Prostate cancer stands out as the second most common cancer in the male gender. Obesity is also held responsible in the etiology of prostate cancer, as in many diseases. BMI is used as the most important indicator of obesity in studies. However, BMI shows general adiposity and does not classify adipose tissue and lean mass, especially in men with muscle mass. It does not show the abdominal fat distribution. For this reason, visceral and subcutaneous fat tissue measurements in cross-sectional abdominal images are being used more frequently in the determination of obesity.
Materials and Methods: In the study, the data of patients diagnosed and followed up for prostate cancer between 01.2012 and 12.2020 were scanned. Among these patients, 276 patients who had not received any treatment for PCa before and who had cross-sectional abdominal imaging for any reason within 6 months before and after diagnosis were included in the study. PSA values and ISUP scores of the patients were obtained. Total gleason scores were grouped as <8 and ≥8, D'Amico and NCCN risk groups were determined. Visceral (VFA), subcutaneous (SFA) and total (TFA) fat amounts, waist circumference, subcutaneous and visceral (VAT) region and total AP measurements were made in the axial sections taken from the L4 vertebra level of these patients. The relative visceral fat ratio (rVFA) of the patients was calculated. These anthropometric measurements were compared with PSA, ISUP, Gleason score (<8, ≥8), D'Amico risk group and NCCN risk group. Group relations were evaluated using One Way ANOVA, Kruskal Wallis H test, chi-square test and Spearman correlation test. Statistical significance level was taken as 0.05.
Results: The mean age of 276 patients included in the study was 68.32±7.54 years. Comorbid diseases were not associated with D'Amico and NCCN risk groups. When the measured VFA, rVFA, VAT/AP and waist circumference parameters were compared with the patients' PSA value, ISUP grade, D'Amico and NCCN risk groups, an increase in waist circumference and a statistically significant decrease in PSA value were detected (p=0.029). No significant correlation was found between any of the other obesity parameters and prostate cancer risk groups.
Conclusion: As a result of the measurements targeting the visceral obesity and waist circumference parameters, which are among the important markers of obesity, no relationship was found between these parameters and prostate cancer stage and risk groups. However, although there are conflicting results in this regard, it is known that obesity has a direct or indirect effect on prostate cancer. It is obvious that the relationship between obesity and prostate cancer, which is one of the most common cancer types today, needs to be clarified clearly. For this purpose, it is necessary to overcome the biases found in the study and to conduct prospective studies with large series.
Keywords: Prostate Cancer, obesity, visceral obesity, waist circumference, computed tomography, risk factors