Neovasküler tip yaşa bağlı makula dejenerasyonlu olgularda optik koherens tomografi anjiografideki membran paternleri ile göz içi vasküler endotelial büyüme faktörü ve plasental büyüme faktörü düzeylerinin ilişkisi
Relationship between membrane patterns on optical coherence tomography angiography and intraocular vascular endothelial growth factor and placental growth factor levels in patients with neovascular age-related macular degeneration
Yazar: MESUT ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. KENAN SÖNMEZ
Sağlık Bakanlığı / Ankara Etlik Şehir Hastanesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Anjiyografi = Angiography ; Büyüme faktörleri = Growth factors ; Enzime bağlı immünosorbent testi = Enzyme-linked immunosorbent assay ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Makula dejenerasyonu = Macular degeneration ; Tomografi-optik koherens = Tomography-optical coherence ; Vasküler endotel büyüme faktörleri = Vascular endothelial growth factors

Özet:
Amaç: Bu çalışmamızda neovasküler yaşa bağlı makula dejenerasyonlu (nYBMD) olgularda optik koherens tomografi anjiografi (OKTA) yardımıyla belirlenen farklı morfolojik yapıdaki koroid neovaskülarizasyonlarının aköz humör vasküler endotelial büyüme faktörü (VEGF) ve plasental büyüme faktörü (PlGF) düzeylerine etkisini incelenmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: SBÜ Ankara Ulucanlar Göz Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde prospektif vaka-kontrol çalışması olarak tasarlanan çalışmaya 52 hasta dahil edildi. Çalışma grubuna, aktif nYBMD tanısı alıp OKTA ile deniz yelpazesi (n=10), medüz (n=9) ve belirsiz karmaşık patern (n=11) neovasküler membranı olan olgular ile aktif olmayan budanmış ağaç manzarası (n=10) patern neovasküler membranı olan aynı zamanda klinik olarak anlamlı kataraktı nedeniyle cerrahi planlanan olgular alındı. Kontrol grubunu katarakt tanısı dışında herhangi bir oküler ve sistemik hastalığı bulunmayan 12 olgu oluşturdu. Cerrahi sırasında elde edilen aköz humör örneklerindeki VEGF ve PlGF düzeyleri sandviç-Enzyme-Linked Immuno Sorbent Assay (ELISA) yöntemi ile ölçüldü.
Bulgular: Ortanca aköz humör VEGF seviyesi deniz yelpazesi grubunda 88,67 pg/ml (39,22-115,33 pg/ml), medüz grubunda 142,34 pg/ml (96,45-561,12 pg/ml), belirsiz karmaşık grubunda 61,13 pg/ml (27,68-224,03 pg/ml) ve budanmış ağaç manzarası grubunda 29,98 pg/ml (25,63-75,02 pg/ml) ve kontrol grubunda 30,24 pg/ml (28,19-90,72 pg/ml) tespit edildi. Ortanca aköz humör PlGF seviyesi deniz yelpazesi grubunda 94,02 pg/ml (40,65-129,27 pg/ml), medüz grubunda 102,54 pg/ml (81,38-310,57 pg/ml), belirsiz karmaşık grubunda 83,35 pg/ml (39,02-177,23 pg/ml), budanmış ağaç manzarası grubunda 42,28 pg/ml (37,40-84,55 pg/ml) ve kontrol grubunda 40,65 pg/ml (35,77-86,18 pg/ml) olarak bulundu. Aköz humör VEGF ve PlGF seviyeleri bakımından gruplar arasındaki fark istatistiksel açıdan anlamlı izlendi (sırasıyla, p<0,001 ve p<0,001). 
Sonuç: Sonuç olarak nYBMD'li olgularında OKTA yardımıyla tespit edilen neovasküler membrandaki morfolojik yapı farklılıklarının olguların aköz VEGF ve PlGF seviyelerini etkilediği tespit edilmiştir. Özellikle deniz yelpazesi ve medüz patern koroid neovasküler membran (KNVM) yapısında aktif nYBMD'si olan olguların aköz VEGF ve PlGF seviyeleri anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur. Aköz VEGF ve PlGF seviyelerindeki farklılıklar nedeniyle neovasküler membranlardaki morfolojik patternler aktif nYBMD'li olgularının anti-VEGF ile tedavisinde yeni tedavi algoritmalarının tanımlanmasında öncü rol oynayabilir.

Anahtar Kelimeler: ELISA, neovasküler tip yaşa bağlı makula dejenerasyonu, optik koherens tomografi anjiografi, plasental büyüme faktörü, vasküler endotelyal büyüme faktörü

Abstract:
Purpose: To evaluate the influence of distinct morphologic patterns of choroidal neovascular membranes determined with optical coherence tomography angiography (OCTA) on the aqueous levels of vascular endothelial growth factor (VEGF) and placental growth factor (PlGF) in patients with neovascular age-related macular degeneration (nAMD).
Materials and Methods: Fifty-two patients were included in the study, which was designed as a prospective case-control study at Ankara Ulucanlar Eye Health Application and Research Center, University of Health Sciences. The study group included patients scheduled for surgery due to clinically significant cataracts and having active nAMD with sea-fan shaped pattern (n=10), medusa pattern (n=9) and ill-defined pattern (n=11) and inactive nAMD with pruned-vascular-tree pattern (n=10) of neovascular membrane identified by using OCTA. The control group consisted of 12 cases without any ocular or systemic disease other than the diagnosis of cataract. VEGF and PlGF levels in aqueous humor samples obtained during surgery were measured by the sandwich-Enzyme-Linked Immuno Sorbent Assay (ELISA) method.
Results: The median aqueous humor VEGF level was found 88.67 pg/ml (39.22-115.33 pg/ml) in the sea-fan group, 142.34 pg/ml (96.45-561.12 pg/ml) in the medusa group, 61.13 pg/ml (27.68-224.03 pg/ml) in the ill-defined group and 29.98 pg/ml (25.63-75.02 pg/ml) in the pruned-vascular-tree pattern group and 30.24 pg/ml (28.19-90.72 pg/ml) in control group. The median aqueous humor PlGF level was 94.02 pg/ml (40.65-129.27 pg/ml) in the sea-fan group, 102.54 pg/ml (81.38-310.57 pg/ml) in the medusa group, 83.35 pg/ml (39.02-177.23 pg/ml) in ill-defined group group, 42.28 pg/ml (37.40-84.55 pg/ml) in the pruned-vascular-tree pattern group and 40.65 pg/ml (35.77-86.18 pg/ml) in the control group was found. The aqueous humor VEGF and PlGF levels were significantly different among the groups (p<0.001 and p<0.001, respectively).
Conclusion: The aqueous VEGF and PlGF levels were affected by distinct neovascular membrane morphologies identified on OCTA in nAMD patients. Aqueous VEGF and PlGF levels were found to be significantly higher in cases with active nAMD with sea-fan shaped and medusa pattern. Because of the differences in the aqueous VEGF and PlGF levels, distinct neovascular membrane morphologic patterns might be useful predictor to define new management algorithms for the treatment of active nAMD patients with anti-VEGF. 

Keywords: ELISA, neovascular type age-related macular degeneration, optical coherence tomography angiography, placental growth factor, vascular endothelial growth factor