Farklı öğretim deneyimine sahip fen ve teknoloji öğretmenlerinin kimyasal tepkimeler konusundaki pedagojik alan bilgilerinin incelenmesi
How does the pedagogical content knowledge of elementary teachers with different years of experience vary as they teach chemical reactions
Yazar: MURAT ÖZEL
Danışman: DOÇ. DR. ALEV DOĞAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen ve teknoloji dersi = Science and technology course ; Kimyasal reaksiyon = Chemical reaction ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Pedagoji = Pedagogy ; Pedagojik alan bilgisi = Pedagogical content knowledge ; Yeterlilik = Sufficiency ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, farklı öğretim deneyimine sahip fen ve teknoloji öğretmenlerinin kimyasal tepkimeler konusundaki pedagojik alan bilgilerinin incelenmesidir. Araştırmada durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Araştırma farklı öğretim deneyimine sahip altı fen ve teknoloji öğretmeninin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların seçiminde, kimyasal tepkimeler konusunu birinci, üçüncü ve beşinci kez anlatacak olmaları ve çalışmaya katılmada gönüllülük kriterleri aranmıştır. Öğretmenlerin pedagojik alan bilgilerini belirlemek amacıyla görüşme, gözlem ve doküman incelemesi teknikleri kullanılmıştır. Elde edilen nitel verilerin analizinde HyperResearch programı kullanılmıştır.Nitel verilerden elde edilen bulgular öğretmenlerin konu ile ilgili pedagojik alan bilgileri üzerine öğretim deneyimlerinin olumlu bir etkisi olduğunu ve deneyimli öğretmenlerin, mesleğe yeni başlayan öğretmenlere göre konunun öğretimindeki pedagojik alan bilgilerinin daha gelişmiş olduğunu göstermiştir. Ayrıca öğretmenlerin tamamının pedagojik alan bilgisinin bileşenlerinden biri olan fen öğretimine yönelik yönelimler ile ilgili olarak yapılandırmacı yönelime sahip oldukları bulunmuştur. Öğretmenlerin fen öğretimine yönelik yönelimlerinin pedagojik alan bilgisinin diğer bileşenlerini (öğretim stratejileri bilgisi, öğrencilerin anlamalarını bilme bilgisi, değerlendirme bilgisi ve müfredat bilgisi) etkilediği tespit edilmiştir. Öğretmenlerin tamamının konunun öğretiminde çeşitli öğretim stratejilerini ve temsilleri kullandıkları belirlenirken, özellikle deneyimli öğretmenlerin konunun öğretimi ile ilgili öğretim stratejilerini iyi bir biçimde uyguladıkları gözlenmiştir. Ayrıca deneyimli öğretmenlerin mesleğe yeni başlayan öğretmenlere göre konu ile ilgili öğrenci zorluklarını tahmin etmede bilginin iyi bir düzeyine sahip oldukları bulunmuştur. Bununla birlikte, öğretmenlerin tamamının konu ile ilgili öğrencilerin kavram yanılgılarını belirleme ve öğrenmelerini değerlendirmede benzer değerlendirme yöntemlerini kullandıkları tespit edilmiştir. Çalışmadan elde edilen bulgular neticesinde öğretmen eğitimine yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
The purpose of this study was to investigate the effect of teaching experience on elementary science teachers? pedagogical content knowledge about chemical reactions. A case study method was utilized in the study. Participants were six elementary science teachers who had different teaching experience in teaching science. Of the participants, two participants were teaching first time the topic `chemical reactions?. The other four participants had two and four years of teaching experience on the teaching of chemical reactions. Data sources included classroom observations, interviews, and researcher?s field notes. Data were analyzed using Hyper Research program and used the content analysis method.Findings indicated that the teaching experience made positive effect on the teachers? pedagogical content knowledge about chemical reactions. Findings also indicated that the teachers who had teaching experience on the teaching of chemical reactions had more developed pedagogical content knowledge than the beginning teachers who were teaching first time the topic. Furthermore, it was found that all the six teachers hold constructivist teaching orientations. In addition, the orientations teachers hold affected knowledge of instructional strategies, knowledge of students, and knowledge of curriculum. While all of the teachers had used a number of representations and instructional strategies, especially teachers have teaching experience used a more sophisticated implementation of representations and instructional strategies. Experienced teachers did have a high level of knowledge in predicting students difficulties associated with the topic. In addition, all of the teachers had used similar assessment methods in revealing students? misconceptions and in assessing students? learning. In light of the findings obtained implications for teacher education and policy are made.