Çokrağan (Banaz-Uşak) karst sisteminde beslenim-boşalım ilişkisinin araştırılması
Investigation of recharge-discharge relationship in Çokrağan (Banaz-Uşak) karst system
Yazar: HÜSEYİN ERTAN YÜKSEL
Danışman: DOÇ. DR. HARUN AYDIN
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeoloji (Hidrejeoloji) Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Yer Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Tez çalışmasının amacı, Gediz Nehri Havzası'nın doğusunda ve Uşak ilinin Banaz ilçesinin kuzeybatısında yer alan Çokrağan Karst Sistemi (CKS), beslenme-dolaşım-depolama-boşalım ilişkisinin ortaya konulmasıdır. Yüzeysel drenaj alanı yaklaşık 10.7 km2 olan CKS, Jura yaşlı Çiçeklikaya Formasyonu olarak adlandırılan dolomitik kireçtaşlarından 0.349 m3/s debi ile boşalım sağlamaktadır. İnceleme alanının morfoloji-hidrojeoloji ilişkisini detaylandırmak amacıyla jeoloji, tektonizma ve morfoloji gibi fiziksel parametreler ile yağış rejimi, buharlaşma, süzülme, beslenme, dolaşım ve depolama gibi dinamik özellikleri değerlendirilerek hidrojeolojik kavramsal model oluşturulmuştur. Tez çalışması boyunca alınan su numunelerinin analizleri incelendiğinde, baskın major katyon ve anyon iyonlar genellikle Ca ve HCO3'tır. CKS'nin hidrojeolojik kavramsal modeliyle birlikte değerlendirilen su bütçesi çalışmalarında, Ekinlik Havzası'na Fındıklı Havzası'dan beslenim olduğu düşünülmektedir. 1980-2020 yılları arası debi gözlemine sahip Çokrağan Kaynağı akımlarına ait kaynak çekilme analizi incelendiğinde, hem kaynak akımlarında gözlenen yüksek değişim katsayısı, hem akım hidrograflarının şekli hem de çekilme katsayısındaki değişim, CKS'de depolama ve dolaşım özelliklerinin iyi gelişmiş karstik kırık-çatlak sistemleri ve kanallar boyunca baskın olarak gerçekleştiğin işaret etmektedir. CKS'nin, hidrolik iletkenlik ve iletimlilik katsayılarının nispeten yüksek ve depolama katsayısının nispeten düşük olduğu, ileri derecede anizotrop ve heterojen ortam olduğu sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this thesis study is to examine the recharge-circulation-storage-discharge relationship of the Çokrağan Karst System (CKS) which is located in the east of the Gediz Basin and in the northwest of the Banaz district of Uşak province. The CKS has an approximate surface drainage area of 10.7 km2 and it is discharged from the Jurassic Çiçeklikaya Formation with a long-term average monthly flow rate of 0.349 m3/year. In order to elaborated the morphology-hydrogeology relationship within the study area, a hydrogeological conceptual model was developed by evaluating the physical parameters such as geology, tectonism and morphology, and dynamic properties such as precipitation regime, evaporation, infiltration, recharge, flow and storage. According to the water chemistry analyses results obtained during this study, the dominant major cation and anion are Ca and HCO3, respectively. The evaluation of the water budget studies along with the hydrogeological conceptual model of the CKS revealed out that the Ekinlik Basin is recharged from the Fındıklı Basin. When the spring recession analysis of the Çokrağan Spring flows carried out by using flow observation data between 1980-2020, both the high coefficient of variation observed in the discharges and the shape of the hydrographs as well as the variation in the spring recession coefficient indicate that storage and flow in the CKS occur along well-developed fracture systems and karstic channels. It was concluded that CKS is a highly anisotropic and heterogeneous media with relatively high hydraulic conductivity and transmissibility and a relatively low storage coefficient.