Tehlikeli maddelerin çok modlu taşımacılığı için model önerileri: Türkiye uygulaması
Model proposals for multimodal transportation of hazardous materials: Application in Turkey
Yazar: ASLI ÇALIŞ BOYACI
Danışman: PROF. DR. CEVRİYE GENCER
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Kimyasal veya fiziksel karakteristikleri nedeni ile canlılara ve çevreye zarar verebilen tehlikeli maddelerin son yıllarda birçok sektörde kullanılıyor olması, tehlikeli madde taşımacılığının önemini arttırmaktadır. Demir yolu ve deniz yolu taşımacılığı risk ve maliyet açısından üstünlükler arz ediyor olmasına rağmen, ülkemizde tehlikeli madde taşımacılığı için yaygın olarak kara yolu kullanılmaktadır. Tehlikeli madde taşımacılığının önemli bir bölümünü oluşturan akaryakıt taşımacılığının ele alındığı bu çalışmada, Türkiye'de arz ve talep noktaları arasındaki toplam ulaştırma maliyeti ve toplam ulaştırma riskinin minimizasyonunu hedefleyen; kara yolu, demir yolu ve deniz yolunun kombinasyonundan oluşan çok modlu taşımacılık modelleri önerilmiştir. Bu kapsamda öncelikle literatürdeki kara yolu, demir yolu ve deniz yolu taşımacılığı risk modelleri incelenerek Türkiye'ye uygun modeller geliştirilmiş, ardından tek ürünlü-iki amaçlı ve çok ürünlü-iki amaçlı matematiksel modeller önerilmiştir. Önerilen modellerin Türkiye uygulaması için T.C. Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı bünyesindeki kuruluşlar, akaryakıt dağıtım şirketleri ve lojistik firmalarından gerekli veriler toplanarak GAMS yazılımı ile sonuçlar elde edilmiştir. GAMS çıktıları Arc GIS yazılımında kullanılarak Türkiye'nin akaryakıt dağıtım ağı çizilmiştir.

Abstract:
The fact that hazardous materials, which can cause damage to the living creatures and the environment due to their chemical or physical characteristics, have been used in many sectors in recent years so the importance of transportation of hazardous materials is on the rise. Despite the fact that railway and maritime transportation are superior in terms of risk and cost, highway is widely used for transportation of hazardous materials in our country. This study, which focuses on the transportation of fuel constitutes a significant part of the transportation of hazardous materials, multimodal transportation models consisting of a combination of highway, railway and seaway have been proposed. The models aim at minimizing the total transportation cost and total transportation risk between supply and demand points in Turkey. In this context, firstly risk models of highway, railway and maritime transportation are examined in the literature and suitable models for Turkey are developed and subsequently single-product-bi-objective and multi-product-bi-objective mathematical models are proposed. The results are obtained by using GAMS software by collecting the necessary data from organizations within Republic of Turkey Ministry of Transport, Maritime Affairs and Communications, fuel distribution companies and logistics companies for application of the proposed models in Turkey. GAMS output is used in Arc GIS software and Turkey's fuel distribution network is drawn.