Örgütlerde psikolojik şiddetin işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde örgütsel yabancılaşmanın aracı rolünün belirlenmesi
The role of workplace harrassment in organizations as a means of organizational alienation the impact on the intention to leave work
Yazar: CEREN ÇELİK ALGURDAĞ
Danışman: DOÇ. DR. ERGÜN KARA
Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Duygusal şiddet = Emotional violence ; Psikolojik şiddet = Psychological violence ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel yabancılaşma = Organizational alienation ; İşten ayrılma niyeti = Turnover intention ; Şiddet = Violence

Özet:
Son günlerde adını sıkça duyduğumuz psikolojik şiddet kavramı, çalışanları hem fiziksel hem de ruhsal açıdan olumsuz bir şekilde etkilemiştir. Örgütler de ise olumsuz geri bildirimleri olmuştur. Örgütlere birçok olumsuz bildirimleri olan ve örgüt için en önemli sermayelerden biri olan insanı, çıkılmaz bir duruma sokmaktadır. Bu olumsuzluklara bakıldığında ise, çalışanların işyerine ve işe karşı yabancılaşmasıyla başlayarak işten ayrılma niyetine kadar uzanan hatta insanın yaşamına son vermesi gibi sonuçlar doğurmaktadır. İlgili konular ile yapılan literatür araştırma sonucunda varolan çalışmaların yetersiz olduğu görülmektedir. Yetersiz bulunan literatür çalışmasından dolayı, kamu ve özel kurumlar da gerçekleşen psikolojik şiddetin işten ayrılma niyeti üzerine etkisinde örgütsel yabancılaşmanın aracı rolünün belirlenmesi amaçlanmaktadır. Çalışmada öncelikle psikolojik şiddet, örgütsel yabancılaşma ve işten ayrılma niyeti kavramları örgütsel düzeyde ele alınarak açıklanmıştır. Çalışmanın etik kurallar çerçevesinde gerçekleşebilmesi için gerekli izinler alınmıştır. Alınan izin sonrasında Adana merkez ilinde faaliyetlerini sürdüren özel ve kamu kuruluşlarında çalışanlara kolayda örneklem yöntemiyle 342 anket gönderilmiş ve 310 anketten geri dönüş sağlanmıştır. Geri dönüş yapılan anketler de eksik cevaplandırma olmadığından dolayı çalışmaya bu anketlerle devam edilmiştir. Elde edilen veri setinin analizi kapsamında, doğrulayıcı faktör analizi, değişkenler arası ilişkilerin incelenmesi için korelasyon analizi, aracılık testi, değişkenler arası karşılaştırma analizi ve yol analizi için yapısal eşitlik modellemesi analizlerinden yararlanılmıştır. Doğrudan etki modeli incelendiğinde bağımsız değişken olan psikolojik şiddet bağımlı değişken olan işten ayrılma niyeti ile pozitif yönlü etkilemektedir (p<0,05). Bu sonuçlara göre aracılık şartı için temel kriter sağlanmıştır. Sonuç olarak, psikolojik şiddetin, işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisinde örgütsel yabancılaşma kısmi aracılık ettiği ortaya konulmuştur (p>0,05).

Abstract:
The concept workplace harrassment, which we hear very often these days has negatively affected employees both physically and mentally. It has a negative feedback on organizations. It puts people who are an asset to the organization and who have a lot of negative feedback in a difficult position, which results in them becoming alienated from their jobs and workplace and intending to resign and in some cases even ending their lives. When the studies carried out on the issue are studied, it is seen that they are not sufficient. For this reason, the aim of this study is to determine the intermediary role of organizational alienation in the intent to resign resulting from workplace harrassment at government institutions and private sector. In the study, first workplace harrassment is explained, discussing the concepts organizational alienation and intent to resign at organizational level. After the permission was obtained, 342 surveys were sent to employees working at government institutions and private sector in the city of Adana, using convenience sampling method and 310 of them were returned. Because there were no incomplete answers in the surveys returned, the study was continued with these surveys. In the analysis of the data obtained from the surveys, confirmatory factor analysis, correlation analysis ( to study the correlation between the variables), mediation test, analysis of comparion between the variables and for path analysis structural equation modelling were utilized. When direct action model is examined, it can be seen that workplace harrassment which is an independent variable positively affects the intent to resign (p<0,05). These results show that it meets the basic criteria for mediation. Consequently, it has been demonstrated that organizational alienation partially acts as intermediary in the intent to resign stemming from workplace harrassment (p>0,05).