Erzurum biyolojik atıksu arıtma tesisi arıtma çamuru yönetiminin incelenmesi
Investigation of Erzurum biological wastewater treatment plant's sewage sludge management
Yazar: SELİM AYDIN
Danışman: PROF. DR. FİLİZ NURAN ACAR
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Çevre Teknolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering
Dizin: Evsel atık su = Domestic sewage ; Kentsel atık sular = Municipal waste waters

Özet:
Ülkemizde son yıllarda atıksu arıtma tesislerinin sayılarında ve proses sonucu içerik olarak farklı karakterizasyonlardaki çamur miktarında önemli bir artış meydana gelmiştir. Bununla birlikte atıksu arıtımı ve çamur bertarafı ile ilgili yasal mevzuatlarda düzenleme ve iyileştirmelerle birlikte yeni kısıtlamaların getirmiştir. Bu durum, en çok atıksu arıtma tesislerinde üretilen çamurun değerlendirilmesi ve bertarafını içeren Çamur Yönetimi ve stratejilerinin oluşmasını zorunlu hale getirmiştir.
Tez çalışmasında 2017 ve 2018 verileri dikkate alınıp, 81.000 m3/gün debide atıksuyun arıtıldığı ve günde %22-25 KM içeren 30 ton/gün stabilize çamurun üretildiği Erzurum Biyolojik Atksu Arıtma Tesisi'nin atıksu ve çamur arıtma hatları incelenmiştir. Tesiste oluşan ön (birincil) ve son (ikincil) çamurun oluşum ve arıtma aşamaları ile içeriği belirlenmiş olup, çamurun stabilizasyonu ve biyogaz üretimine etkisi değerlendirilmiştir.
Anaerobik çürütücülerden çıkan susuzlaştırılan stabilize çamurun nihai bertarafında Erzurum ili özelinde uygulanabilecek en ekonomik ve sürdürülebilir yöntemler üzerinde değerlendirmeler yapılmıştır. Tesiste üretilen stabilize çamurun en uygun ve ekonomik bertaraf yöntemlerinin toprakta (tarım alanları, meralar, yapay orman alanları, toprak iyileştirme, kireçli toprakların iyileştirilmesi, park ve yeşil alanlar gibi) kullanım ve ≥ %75 KM değerine kadar getirilmesinin ardından Aşkale (Erzurum) Çimento'da ek yakıt olarak kullanılabilceceği değerlendirilmesi yapılmıştır.

Abstract:
In our country, there is a significant increase in the number of wastewater treatment plants and processed sludge amount for different sludge characterizations in recent years. Moreover, new regulations and improvements have been made in the legislation related to wastewater treatment and sludge disposal. The regulations has introduced new restrictions. To establish Sludge Management and strategies, including the evaluation and disposal of sludge produced in wastewater treatment plants has become a neccesity.
Taking into consideration the data of 2017 and 2018 period, waste water was treated at a flow rate of 81.000 m3/day and 30 tons/day stabilized sludge was produced per day in Erzurum Wastewater Treatment Plant. In this study, wastewater and sludge treatment lines of Erzurum Biological Wastewater Treatment Plant were examined. The content of the primary and final (secondary) sludge was identified by observing the formation and treatment stages and the effect on the sludge stabilization and biogas production was evaluated.
For the final disposal of the dewatered and stabilized sludge that obtained from anaerobic digesters, the most economical and sustainable methods that can be applied in Erzurum province were evaluated. It is proposed to use the sludge which was produced with the most suitable and economical disposal methods in the plant, in the Aşkale (Erzurum) Cement Plant (after %75 KM). Also, the sludge can be used in the soil (agricultural areas, pastures, artificial forest areas, soil improvement, calcareous soil improvement, parks and green areas).