Matematik eğitiminde fark etme becerisine ilişkin çalışmaların incelenmesi: Bir meta-sentez çalışması
Examination of studies on the noticing skill in mathematics education: A meta-synthesis study
Yazar: AYTEN ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. MERİÇ ÖZGELDİ
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Matematik Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Matematik = Mathematics

Özet:
Bu araştırma kapsamında alanyazında 2002-2023 yılları arasında matematik eğitiminde fark etme becerisine ilişkin uluslararası alanda yayınlanmış makaleler incelenmiştir. Fark etme alanında yayınlanan makale türündeki çalışmalar için Web of Science ve Scopus veri tabanları kullanılarak kapsamlı şekilde tarama işlemi yapılmıştır. Bu araştırmanın amacı, matematik eğitiminde fark etme becerisi üzerine yapılan çalışmaları sistematik olarak gözden geçirmek ve incelemektir. Bu kapsamda, matematik eğitiminde fark etme alanındaki eğilimleri ortaya koyarak araştırmacılara yeni fikirler sunmak, fark etme alanının çalışılmamış yönlerini tespit etmek ve yeni yapılacak araştırma konularını belirlemek amaçlanmıştır. Araştırmada, meta-sentez yöntemi kullanılarak temalar ve alt temalar oluşturulup analizler yapılmıştır. Bu çalışma kapsamında matematik eğitiminde fark etme çalışmalarının özellikleri (örneklem sayısı, örneklem grubu, okul seviyeleri, araştırma yöntemi, veri toplama araçları, veri analizinde kullanılan teorik çerçeveleri, çalışılan konu alanları), fark etme çalışmalarının değişkenleri (fark etmenin bileşenleri, kullanılan uygulamalar), fark etme çalışmalarının amaçları ve fark etme çalışmalarının kavramsallaştırılması şeklinde incelenmiş ve analiz edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, çalışmaların çoğunda küçük örneklem sayıları kullanılmıştır; ancak, büyük örneklem sayılarıyla da çalışmalar yapılmıştır. En çok nitel araştırma yöntemi tercih edilmekle beraber, son yıllarda karma araştırma yöntemi kullanımında artış görülmüştür. Örneklem grubu, veri toplama araçları, veri analizinde kullanılan teorik çerçeveler, kullanılan uygulamalar ve fark etmenin kavramsallaştırılması çeşitlilik göstermiştir. Bu bulgular ışığında, araştırmacıların fark etme alanını çeşitlendirerek geniş bir çalışma yelpazesi oluşturdukları sonucuna varılabilir.

Abstract:
In this study, articles published internationally between 2002 and 2023 related to the noticing skill in mathematics education were examined. A comprehensive search was conducted using the Web of Science and Scopus databases for article-type studies published in the field of noticing. The aim of this research is to systematically review and examine studies on the noticing skill in mathematics education. In this context, it aims to identify trends in the field of noticing in mathematics education, provide researchers with new ideas, determine unexplored aspects of the noticing field, and outline new research topics. The meta-synthesis method was used in the research, through which themes and sub-themes were created and analyzed. This study examined and analyzed the characteristics of noticing studies in mathematics education (sample size, sample group, school levels, research method, data collection tools, theoretical frameworks used in data analysis, studied subject areas), variables of noticing studies (components of noticing, applications used), purposes of noticing studies, and the conceptualization of noticing studies. According to the findings, most studies used small sample sizes; however, there were also studies conducted with large sample sizes. While qualitative research methods were most preferred, there has been an increase in the use of mixed research methods in recent years. The sample group, data collection tools, theoretical frameworks used in data analysis, applications used, and the conceptualization of noticing have shown diversity. In light of these findings, it can be concluded that researchers have diversified the field of noticing and created a broad spectrum of studies.