Diyaliz hastalarının aile işlevselliğinin incelenmesi
Investigation of family functioning of dialysis patients
Yazar: ELVAN YAVUZ
Danışman: DOÇ. DR. ESRA ÇALIK VAR
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Aile = Family ; Aile işlevleri = Family functions ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Sosyal hizmetler = Social services

Özet:
Bu araştırmanın amacı sosyal hizmet uzmanlarının psikolojik dayanıklılıklarının ikincil Aileye atfedilen kavramlar toplumdan topluma farklılık göstermektedir. Bireyler herhangi bir krizle karşılaştıklarında, bu krizlerin çözümlenmesinde en önemli sosyal destek kaynağı aileleridir. Ailede ortaya çıkan krizler nedeniyle aile üyeleri işlevlerini yerine getirmekte zorluk çekebilir ya da işlevlerini yerine getiremez. Ailede işlevlerin biri ya da birkaçında sorun çıkması halinde, aile bu durumdan olumsuz etkilenebilir. Ailenin bir üyesinde ortaya çıkan herhangi bir kronik hastalık durumunda da aile krize sürüklenebilir. Hastalığın tanısı, tedavi süreci, hastalığa uyum sürecinin zor olması, hastalığı kabullenmeme, ailede süregelen alışkanlıkların hastalığın ortaya çıkmasıyla birlikte farklılaşması ve  bununla birlikte ailede rollerin değişmesi kronik hastalıklar sürecinde yaşanan krizlerdir. Kronik hastalıkla birlikte meydana gelen bu krizler neticesinde olumsuzlukları en aza indirgemek adına kronik hastalığa sahip bireyleri, tek başına değil de bütüncül ve sistemik bakış açısıyla değerlendirmek daha doğru olacaktır.
Bu araştırmada kronik böbrek yetmezliğine sahip olup, diyalize girmek zorunda olan, hastalığından dolayı zamanının belli bir kısmını diyalizde geçiren diyaliz hastalarının aile işlevsellikleri bazı değişkenlere göre incelenecektir.
Araştırmanın çalışma grubunu Ankara'da bulunan iki özel diyaliz merkezi ve bir üniversite hastanesinin diyaliz bölümünde tedavi olan 200 hasta oluşturmaktadır. Araştırmada kişisel bilgi formu ve aile değerlendirme ölçeği (ADÖ) veri toplama aracı olarak kullanılmıştır.
Araştırmanın bulgularına göre; hastaların; medeni durum, çocuk sayısı, ekonomik durumu, çalışma durumları, eğitim durumu, aile üyelerinde başka bir kronik hastalığı olan bireyin bulunup bulunmadığı ile ilgili değişkenler aile işlevselliğini farklılaştırmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Aile, aile işlevi, diyaliz, kronik böbrek yetmezliği, tıbbi
sosyal hizmet

Abstract:
Concepts attributed to the family are different from collecting from the society. While individuals face any crisis, they are the most important social support family in resolving these crises. Family members may have difficulty or fail to fulfill their functions due to crises that occur in the family. If one or more of the family functions fail, the family may be adversely affected. In the event of any chronic illness occurring in a member of the family, the family can be dragged into the crime. The diagnosis of the disease, the treatment process, the difficulty of adaptation to the disease, the acceptance of the disease, the differentiation of the continuing habits with the emergence of the disease, and the change of roles in the family together with the chronic diseases are crises. As a result of these crises with chronic illness, it will be more appropriate to evaluate individuals with chronic illness in terms of a holistic and systemic point of view, rather than alone, in order to minimize the negativity.
In this study, the family functioning of dialysis patients who have chronic renal failure and who have to enter dialysis and spend a certain period of time on dialysis due to their illness will be examined according to some variables.
The study's study group consisted of two special dialysis centers located in Ankara and 200 patients treated at the dialysis department of a university hospital. Personal information form and family assessment scale (FAD) were used as data collection tool in the research.
According to the findings of the research; patients; variables related to marital status, number of children, economic status, working status, educational status, and presence of an individual with another chronic disease in family members differentiate family functioning.

Keywords: Chronic kidney failure, dialysis, family function, family, medical
social service.