Kurumsal yönetim uygulamalarının bireysel emeklilik şirketlerinin performansına etkisi
The effect of corporate governance practices on the performance of private pension companies
Yazar: TAYFUR ÜZÜM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF GÖR
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bankacılık ve Finans Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bireysel emeklilik = Individual retirement ; Finansal performans = Financial performance ; Kurumsal yönetim = Corporate governance ; Kurumsal yönetim endeksi = Corporate governance index ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Özel emeklilik = Private pension ; Özel emeklilik fonları = Private pension funds ; Özel sosyal güvenlik sistemi = Private social security system

Özet:
Kurumsal yönetim sistemi, işletmenin yönetimden sorumlu olan kişileri; yönetim kurulu üyeleri, hissedarlar ile işletmenin diğer paydaşlar arasındaki ilişkileri düzenleyen kurallardır. Son dönemlerde yaşanan şirket iflasları ve skandalların ortaya çıkardığı finansal başarısızlıklar neticesinde kurumsal yönetimin şirketlerin performansı açısından önemi anlaşılmıştır. Dolayısıyla şirketlerin kurumsal yönetim uygulamalarını benimsemesi ile daha başarılı faaliyetlerde bulunması ve buna bağlı olarak finansal açıdan daha yüksek bir performans göstermesi beklenen bir durumdur. Bu çalışmanın amacı; Emeklilik Gözetim Merkezi listesinde yer alan bireysel emeklilik şirketlerinin, kurumsal yönetim uygulamalarının hangi düzeyde gerçekleştiğini tespit etmek ve mevcut kurumsal yönetim sistemlerinin, finansal performansları arasında anlamlı bir ilişkinin olup olmadığını belirlemektir. Performanslarının ölçülmesinde aktif karlılığı, özsermaye karlılığı ve dönem net karı kullanılmıştır. Bu amaçla Emeklilik Gözetim Merkezi'nde yer alan bireysel emeklilik şirketlerinin 2011-2020 yılları dönemini kapsayan faaliyet raporlarındaki veriler göz önünde bulundurularak panel veri regresyon analizi yöntemi kullanılarak analize dahil edilmiştir.
Analiz sonucunda elde edilen bulgular bireysel emeklilik şirketlerinin, mevcut kurumsal yönetim uygulamaları ile özsermaye ve aktif karlılıkları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığını göstermiştir. Diğer taraftan kurumsal yönetimi temsilen sadece yönetim kurulu bağımsızlık oranı ile şirketlerin dönem net karı arasında istatistiksel olarak pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada ulaşılan bu sonuç yönetim kurulunda bağımsız üye oranındaki artışın bireysel emeklilik şirketlerinin dönem net karında olumlu gelişmelere neden olabileceğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler: Kurumsal yönetim, Bireysel emeklilik şirketleri, Finansal performans, Panel veri regresyon analizi.

Abstract:
The corporate management system includes the persons responsible for the management of the enterprise; are the rules that regulate the relationships between the members of the board of directors, the shareholders and the other stakeholders of the business. As a result of recent company bankruptcies and financial failures caused by scandals, the importance of corporate governance for the performance of companies has been understood. Therefore, it is expected that companies will engage in more successful activities by adopting corporate governance practices and, accordingly, show a higher financial performance. The aim of this study; The aim is to determine the level of corporate governance practices of the private pension companies included in the list of Pension Monitoring Center and to determine whether there is a significant relationship between the financial performances of the existing corporate management systems. Return on assets, return on equity and net profit for the period were used to measure their performance. For this purpose, the data in the annual reports of the private pension companies in the Pension Monitoring Center covering the period of 2011-2020 were included in the analysis using the panel data regression analysis method.
The findings obtained as a result of the analysis showed that there is no statistically significant relationship between the existing corporate governance practices of private pension companies and their equity and return on assets. On the other hand, it has been determined that there is a statistically positive and significant relationship between only the independence rate of the board of directors and the net profit of the companies, representing corporate governance. This result reached in the study shows that the increase in the rate of independent members in the board of directors may lead to positive developments in the net profit of the private pension companies.

Keywords: Corporate governance, Private pension companies, Financial performance, Panel data regression analysis.