Kır Dağları batısındaki sahanın jeomorfolojik ve morfometrik özellikleri
Geomorphological and morphometric features of the area west of the Kır Mountains
Yazar: HASAN AKPINAR
Danışman: PROF. DR. YILDIRIM ATAYETER
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı / Coğrafya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Jeomorfoloji = Geomorphology ; Jeomorfolojik özellikler = Geomorphological properties ; Karst = Karst ; Kır Dağları = Kır Mountains ; Morfometri = Morphometry ; Morfometrik analiz = Morphometric analysis ; Polyeler = Polyes

Özet:
İçerisinde karstlaşmaya uygun, suda çözünebilme özelliği gösteren kireçtaşlarının (CaCO3) hakim olduğu sahalarda çok sayıda ve çeşitli karstik şekiller meydana gelmektedir. Bu sahalarda karstik şekillerin meydana gelmesinde ana kaya önemli bir faktördür. Ancak bu önemli faktörün yanı sıra jeomorfolojik, tektonik, iklim, toprak ve bitki örtüsü gibi faktörler de karstlaşmayı doğrudan etkilemektedir.
Batı Toros karst kuşağı içerisinde yer alan araştırma sahasını, Kır Dağları batısındaki karst rölyefi oluşturmaktadır. Sahada birçok dikkat çekici karstik şekil bulunmaktadır. Sahada, karstlaşmaya özgü en belirgin şekilleri oluşturan; polyeler, uvalalar, dolinler ve lapyaların tipik örneklerine rastlanılmaktadır.
Çalışmada, sahanın bugünkü görünüme sahip olmasında etkili olan unsurlar incelenmiştir. Sahanın fiziki coğrafya özellikleri ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Bu bağlamda sahanın yükselti, iklim, toprak, bitki örtüsü ve hidrografya özellikleri belirlenmiş ve CBS ortamında bu özelliklere ait haritalar oluşturulmuştur. 
Litolojinin ve tektonizmanın dâhilinde gelişen uvala ve polyelerde, tektonizmanın ne derecede etkili olduğunun belirlenmesi amacıyla morfometrik analizler uygulanmıştır.
Polyeler, yüksek ve arızalı topoğrafyalarda oldukça düz bir tabana sahip olması ve içerisinde çeşitli su kaynaklarının bulunması açısından tarih boyunca insanların yaşadığı ve tarım faaliyetlerini sürdürdüğü alanlar haline gelmişlerdir. Çalışma sahasındaki polyeler de bu tür alanlar olarak insanlar tarafından kullanılmaktadır.  Bu sebeple çalışmada, araştırma sahasında bulunan polyeler içerisindeki insan faaliyetlerine, yaşanılan sorunlara ve bu sorunlara üretilen çözümlere yer verilerek polye-insan ilişkisinin ortaya koyulması amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Karst, karstik şekiller, Kır Dağları, polye, morfometrik analizler.

Abstract:
Numerous and various karstic shapes occur in areas where limestones (CaCO3), which are suitable for karstification and have water-soluble properties, are dominant. The bedrock is an important factor in the formation of karstic shapes in these areas. However, in addition to this important factor, factors such as geomorphological, tectonic, climate, soil and vegetation directly affect karstification.
 The research area, which is located in the Western Taurus karst belt, consists of the Kır Mountains and the karst relief in the west. There are many remarkable karst shapes in the field. In the field, forming the most distinctive forms peculiar to karstification; Typical examples of poljes, uvalas, dolines and lapias are encountered.
In the study, the factors that are effective in the current appearance of the study area were examined. The physical geography features of the field are discussed in detail. In this context, the altitude, climate, soil, vegetation and hydrography characteristics of the area were determined and maps of these features were created in the GIS environment.
Morphometric analyzes were applied to determine how effective tectonism is in uvalas and poljes that developed within lithology and tectonism.
Poljes have become areas where people have lived and continued their agricultural activities throughout history in terms of having a very flat bottom in high and faulty topographies and having various water sources. Poljes in the study area are also used by people as such areas. For this reason, in this study, it is aimed to reveal the relationship between polye and human by giving place to the human activities in the poljes in the research area, the problems experienced and the solutions produced to these problems.
Keywords: Karst, karst shapes, Kır Mountains, polje, morphometric analyses.