Cumhurbaşkanlığı Hükümet sisteminde yürütme
Executive on the presidency government system
Yazar: INTIZAR SULTANLI
Danışman: PROF. DR. FARUK BİLİR
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Anayasa Hukuku Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi = Presidential government system ; Hükümet sistemi = Government system ; Yürütme = Executive ; Yürütme organı = Executive organs

Özet:
Türkiye'de ilk defa 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal tarafından Başkanlık Sistemi önerisi ileri sürülmüş fakat bu öneri kabul görmemiştir. Daha sonraAdalet ve Kalkınma Partisi İktidarı döneminde Başkanlık Sistemi önerileri tekrar ortaya atılmıştır. Başkanlık sistemine geçişte ilk olarak 2007 anayasa değişikliği yapılmıştır. Bu değişiklikle getirilen "Cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesi" ve "görev süresinin 5 yıla düşürülmesi" gibi düzenlemeler ile Parlamenter Sistemden sapılarak "yarı-başkanlık hükümet sistemi"ne benzer bir sistem getirilmiştir.15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen hain darbe girişiminin ardından ülkemizde olağansütü hal ilan edilmiştir. Bu dönemde 21 Ocak 2017 tarihli ve 6771 sayılı Anayasa Değişikliğine İlişkin Kanun kabul edilmiş ve söz konusu Kanun Cumhurbaşkanı tarafından halkoylamasına sunulmuştur. 16 Nisan 2017 günü yapılan referandumla kabul edilen Kanun hükümlerinin bir  kısmı referandum ile birlikte tamamı ise 9 Temmuz 2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir.24 Haziran 2018 Pazar günü yapılan Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde %52.59 oy oranıyla yeniden Cumhurbaşkanı seçilmiş; 16 Nisan 2017'de kabul edilen Anayasa değişikliği ile hayata geçirilen Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemi'nin ilk Cumhurbaşkanı olarak Recep Tayyip Erdoğan, 9 Temmuz 2018 tarihinde yemin ederek görevine başlamıştır. Türk tipi başkanlık sistemi olarak da adlandırılan Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi dünyadaki diğer devletlere ilham verecek olan bir hükümet modelidir.

Abstract:
PresidentialSystemproposal, forthefirst time in Turkeywasclaimedby 8th President Turgut Özal, but thisproposalwas not accepted. Later, duringtherule of theJusticeand Development Party, theproposals of thePresidential System werebroughtup again. The 2007 constitutionalamendmentwasmadefirst in thet ransition tothe presidential system. Withthisamendment, a systemsimilartothe "semi-presidentialgovernmentsystem" wasintroducedbydeviatingfromtheParliamentarySystemwiththearrangementssuch as "Election of thePresidentbytheelectorate" and "reduction of theterm of officeto 5 years". Followingthetreacherouscoupattempt on July 15, 2016, thestate of emergencywasdeclared in ourcountry. Inthisperiod, theLaw on ConstitutionalAmendmentdatedJanuary 21, 2017 andnumbered 6771 wasadoptedandtheLawwassubmittedtothepublicbythePresident. Some of theprovisions of theLaw, whichwereadoptedbythereferendumheld on April 16, 2017, cameintoforce on July 9, 2018 alongwiththereferendum. InthePresidentialelectionsheld on Sunday, June 24, 2018, thePresidentwas re-electedwith 52.59% of thevotes; Recep Tayyip Erdoğan, whowasthefirstPresident of thePresidentialGovernmentSystemimplementedwiththeConstitutionalamendmentadopted on April 16, 2017, took his oath on July 9, 2018. ThePresidentialGovernmentSystem, alsocalledtheTurkishtypepresidentialsystem, is a government model thatwillinspireotherstates in theworld.