Çeviribilim ve Almanca Kur'an çevirileri
Translationscience and German Qur'an translations
Yazar: MUSTAFA KUMRU
Danışman: PROF. DR. MESUT OKUMUŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Din = Religion

Özet:
Çalışma, giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümü, Çeviribilim ve Almanca Kur'an Çevirileri konusunun öneminin ve bu çalışmanın yöntem ve sınırlarının, ayrıca istifade edilen kaynakların genel bir değerlendirmesini içermektedir. Birinci bölüm; çalışmanın konusu olan Çeviribilim tanımını, tarihçesini, usullerini ve sorunlarını, Almanya'da Dilbilim ve Çeviribilim üzerine yaklaşımları ve görüşleri ihtiva etmektedir. Ayrıca bu bölümde farklı görüşler değerlendirilerek Kur'an-ı Kerim için en etkili çeviri yöntemlerini oluşturabilmek gayesiyle, görüşleri uzlaştırma veya bir kaçını diğerlerine tercih etme cihetine gidilmiştir. 
İkinci bölüm ise; Kur'an-ı Kerim'in seçilen bazı Almanca Çevirilerini, tarihçesini, usullerini ve sorunlarını, Kur'an-ı Kerim'in seçilen bazı Almanca Çeviri Metin Örneklerinin Çeviribilim Açısından Değerlendirilmesini, Almanca Yeni Bir Kur'an Çevirisine Katkıyı içermektedir. Kur'an-ı Kerim'in seçilen bazı Almanca Çeviri Metin Örneklerinde Çeviribilim ve Kur'an Tefsir Usulü açısından tespit edilen hatalar ve bu hataların doğru şekli verilmiştir. Hülasa; yeni yapılacak Almanca Kur'an Çevirilerine ve Kur'an-ı Kerim'in Türkçe başta olmak üzere diğer bütün dünya dillerine olan çevirilerine yeni bir yöntem geliştirme çabası denenmiştir.
Böylelikle; Kur'an Tarihi, Kur'an İlimleri ve Tefsir Tarihi'nin cem'i ile teşekkül etmiş olan Kur'an Tefsir Usul'ünün temel kuralları kaynaklı bir Kur'an Çeviri Usulü geliştirilmesine, benimsenmesine katkı çabasına girilmiştir. Kur'an Çevirilerinde Etkili Çeviribilim Usulü olarak, tefsiri, süreç odaklı,  iletişimsel, işlevsel, edimbilimsel ve açıklamalı bir Kur'an-ı Kerim Çeviri Usulü önerilmiştir.

Abstract:
The study consists of introduction, two parts and conclusion. The introduction sectionin cludes Translationscience and German Qur'an Translations, as well as the researches utilities. First part; The subject of the study in cludes the definition, history, methods and problems of Translation Studies, approaches and views on Linguistics and Translation Studies in Germany. In addition, in this section, different opinions are evaluated and in order to create the most effective translation methods for the Qur'an, it has been aimed to reconcile the views or to prefer some of them to the others. 
The second part is; It in cludes some selected German Translations, History, Procedures and Problems of the Qur'an, Evaluation of Some German Translation Text Samples of the Qur'an in terms of Translation Studies, Contribution to the Translation of a New Qur'an in German. In some German Translation Text Samples of the Quran, the errorsdetected in terms of Translation Studies and the Qur'an's Interpretation Procedure and the correct form of these errors are given. Thus, an effort has been made to develop a new method for the new translations of the Qur'an in German and the translations of the Holy Qur'an in to Turkish and all other World languages.
Thus; Efforts have been made to contribute to the development and adoption of a Qur'an Translation Method based on the basic rules of the Qur'an Interpretation Procedure, which was formed with the History of the Qur'an, the History of the Qur'an and the History of Tafsir. An interpretative, process-oriented, communicative, functional, pragmatic and annotated Qur'an Translation Method has been proposed as an Effective Translation Studies in Qur'an Translations.