İş Hukuku açısından Avrupa Topluluğu'nda işyeri devri (187/77 nolu direktif çerçevesinde) /
Yazar: PINAR ÜNALÇIN
Danışman: PROF.DR. A. CAN TUNCAY
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1992
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Avrupa Topluluğu = European Community ; İş hukuku = Labour law ; İşyeri devri = Workplace transferring

Özet:
71 - 2822 sayılı Toplu iş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Kanunu'nun 8. maddesine göre de bu gibi durumlar toplu iş sözleşmesini sona erdirmez. Fakat devir ile ilgili olarak işyeri temsilcilerine bilgi verilmesi ve feshe karşı koruma müessesenin Türk Hukuku'nda ayrıca düzenlenmesi gerekmektedir. Türkiye'de işyeri sendika temsilcileri ile bu temsilcilerin bulunmadığı işyerleri hakkında genel bir çözüme ulaşmak üzere bir hazırlık yapılması da gerekir.70 - Direktif, işyerinin devri halinde işçilerin korunmasını sağlarken, temel ilkeler oluşturmuştur. 1- Hizmet sözleşmesinin veya iş ilişkisinin yeni işverene otomatik geçişi: iş yerini devreden işverenin hizmet akdinden doğan hak ve borçlarının işyerinin devriyle birlikte işyerini devir alana geçeceğini öngörmüştür Yeni işveren ancak devir sırasında yürürlükte bulunan sözleşmelere taraf olacaktır (md.3/1 ). 2- işyerini devralan eski işverenin bağlı olduğu toplu iş sözleşmesinin uygulaması: Toplu sözleşmenin feshi ya da süresinin bitimine veya yeni bir toplu iş sözleşmesi uygulanmaya başladığı tarihe kadar, devredenin bağlı bulunduğu toplu iş sözleşmesiyle söz konusu olan çalışma koşullarını yeni işveren devam ettirmek zorundadır. Fakat üye devletler, ulusal hukuklarında bu çalışma koşullarının korunmasını bir yıldan az olmamak üzere zaman açısından sınırlayabileceklerdir (Md.3/ll). 3- Feshe karşı koruma: Ayrıca direktif işyerinin devrini fesh için başlı başına bir neden olarak görmemiştir. Bu fesih yasağı hem eski, hem de yeni işveren için söz konusu olmaktadır. Bu temel ilkenin istisnası ise "ekonomik, teknik ya da organizasyon" nedenlerine dayanan işten çıkarmalardır. İşyerinin devri sonucu çalışma şartlarında bir kötüleşme nedeniyle hizmet akdinin feshi söz konusu ise, bu fesih işveren tarafından yapılmış gibi kabul edilecektir (md.4). 4- İşçi temsilcilerinin görev ve statülerini korumaları: İşyerinin devri kural olarak işyerindeki işçi temsilcilerinin hukuki durumunu ve görevlerini keza bunlar hakkındaki koruyucu hükümleri de etkilemez. Ayrıca eski ve yeni işverenler, devrin sebebi, işçiler yönünden hukuki, iktisadi ve sosyal sonuçları ile bu husustaki önlemler hakkında işyeri işçi temsilcilerine zamanında bilgi vermekle yükümlüdür. Tedbirlerin alınması söz konusu ise, işçi temsilcileriyle bir uzlaşma sağlamak amacıyla danışmada bulunmakla da yükümlüdürler. Direktif İş Hukuku alanında ileri bir adımın başlangıcını oluşturmaktadır. AT İş Hukukunun daha gerçekçi bir temele oturmasına da katkıda bulunmaktadır. Türk İş Hukukunun işyerinin devri ile ilgili düzenlemeler açısından Topluluk Hukukuna yakınlaştırılması da önemli bir sorun yaratmayacaktır. Uygulamada ve mevzuatta bulunan hükümlerinin yorumuyla faaliyette bulunan bir işyerinin başkasına devri halinde hizmet akdinden doğan hak ve borçlar yeni işverene geçer.71 - 2822 sayılı Toplu iş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Kanunu'nun 8. maddesine göre de bu gibi durumlar toplu iş sözleşmesini sona erdirmez. Fakat devir ile ilgili olarak işyeri temsilcilerine bilgi verilmesi ve feshe karşı koruma müessesenin Türk Hukuku'nda ayrıca düzenlenmesi gerekmektedir. Türkiye'de işyeri sendika temsilcileri ile bu temsilcilerin bulunmadığı işyerleri hakkında genel bir çözüme ulaşmak üzere bir hazırlık yapılması da gerekir.

Abstract: