Modern Girit toplumu iskeletlerinin dental antropolojik incelenmesi
Dental anthropological examination of modern Cretan population
Yazar: LEMAN YAKUT ALKANER
Danışman: PROF. DR. MEHMET YAŞAR İŞCAN
İstanbul Üniversitesi / Adli Tıp Enstitüsü / Tıp Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Dental antropoloji = Dental antropology ; Girit = Crete ; Kimlik = Identity ; Kimlik tespiti = Identity establishing ; İnsan = Human ; İskelet = Skeleton

Özet:
Dental yapıların incelenmesiyle iskelet kalıntılarının ait olduğu bireylerin ırkı, cinsiyeti, yaşı, beslenmesi, sağlık durumu ve sosyoekonomik statüsü hakkında önemli bilgiler sağlanabilir. Bu çalışmanın amacı; 20. yüzyılda Girit Adası'nda yaşamış, kimliği ve ölüm nedenleri bilinen, orta-düşük sosyoekonomik statüde ve büyük oranda yaşlı kişilere ait iskelet kalıntılarında dişsel ve iskeletsel özellikleri araştırarak bir veri tabanı oluşturmak ve adlî bilimlerde kimliklendirme çalışmalarında önemli olan dental ve iskeletsel yapıların cinsiyete ve yaşa bağlı varyasyonunu incelemektir. Bu çalışma 200 erişkine ait iskelet kalıntıları üzerinde yürütülmüştür. Çene morfolojisine ilişkin; çene ucu şekli, çene ucu çıkıntısı, gonyal inversiyon, alveoler rezorbsiyon parametreleri, dental duruma ilişkin; diş çürükleri, diş aşınması, periodontitis ve diş taşı, dental abse, antemortem-postmortem diş kayıpları ile dental tedaviler incelenmiştir. Dişlerin meziodistal ve bukkolingual ölçümleri yapılarak yaşayan Giritlilerin ölçüleriyle mukayese edilmiştir.Bu çalışmada incelenen toplumun %52'si erkek, %48'i kadındır. Erkeklerde yaş ortalaması 68,8, kadınlarda 70,3'ür. 4.428 diş AM, 1.336 diş PM olarak kaybedilmiştir. 630 diş incelenmiş, 319 dişte çürük gözlenmiştir. 293 dişte çeşitli seviyelerde aşınma tespit edilmiştir. İncelenen toplumun %63,2'sinde ileri derecede periodontitis saptanmıştır. En fazla diş taşı M1'lerde (%21,2) gözlenmiştir. AM olarak en fazla kaybedilen dişler M3'ler, PM olarak en fazla kaybedilen dişler kaninlerdir. 43 adet hareketli protez, 19 dolgu tespit edilmiştir.Modern toplumlarla ilgili dental antropoloji çalışmalarının son derece sınırlı olduğu ve karşılaştırmalı araştırmalara ihtiyaç olduğu görülmekte, bu çalışmada elde edilen bilgilerin, toplumların yaşama ve beslenme düzenlerine yönelik olarak yapılacak antropolojik incelemelerde ve adli diş hekimliği çalışmalarında kullanılabileceği düşünülmektedir.

Abstract:
Analysis of human dental remains provides important information about an individual's race, sex, age, diet, health and socioeconomic status. The purpose of this study is to create a database by investigating the dental characteristics of predominantly elderly population with known identities belonging to middle-lower socioeconomic groups who lived in Crete during the 20th century. The study also aims to assess the variation of age and sex on dental structures, which is an important aspect of identification in forensic sciences. The study was conducted on skeletal remains of 200 adults. In the research, the following analysis was conducted; for the jaw morphology; chin form and projection, gonial inversion, alveolar resorbtion and caries, abrasion, periodontitis, calculus, abscess, antemortem-postmortem tooth losses and dental treatments. Mesiodistal and buccolingual measurements were collected and compared with the living Cretans. The population is broken down as 52% male (average age 68,8) and 48% female (average age 70,3). It was observed that missing teeth numbers are 4.428 AM and 1.336 PM. Of the 630 teeth studies, 319 was noted to have caries and 63,2% of the investigated samples have an advanced periodontitis. There were 43 removable prosthetics and 19 fillings.In conclusion, it is thought that dental anthropological studies of modern populations are very limited and therefore, comparative research is needed. It is believed that the findings of this study could be used in anthropological investigations into the lifestyle and dietary habits of societies, and also in the field of forensic dentistry.