Psikolojik kökenli travmaların enstrüman çalma performansına etkileri üzerine bir inceleme
An investigation on the effects of psychological traumas on instrument playing performance
Yazar: MUSTAFA ÖNDER
Danışman: PROF. DR. NİHAN YAĞIŞAN
Akdeniz Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Müzik = Music
Dizin: Enstrüman çalma = Instrument playing ; Kaygı = Anxiety ; Kaygı düzeyi = Anxiety level ; Konservatuvar = Conservatory ; Performans = Performance ; Psikolojik travma = Psychological trauma ; Travma = Trauma ; Çalgı eğitimi = Instrumental education

Özet:
Bu çalışmada, profesyonel müzisyenlerin konservatuvar öğrenim süreçleri boyunca gerek ailevi gerek eğitmen kaynaklı deneyimledikleri travmatik durumların enstrüman çalma performansına bilişsel ve fiziksel etkilerinin ve bu etkilerden kurtulmak adına icracıların uzun ve yoğun eğitim süreçleri içerisinde geliştirdikleri veya geliştiremeden mezun oldukları baş etme yöntemlerini incelemek amaçlanmıştır. Araştırma bir durum çalışması (case study) olarak planlanmış olup verilerin toplanmasında yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Bu amaçla muhtelif zamanlarda konservatuvarlardan mezun olmuş 19 icracı ile online platform kanalları kullanılarak görüşmeler yapılmıştır. Görüşmeler bireylerin ifadelerinin içeriğine göre değişmekle birlikte ortalama 20 ile 30 dakika arasında sürmüştür. Bu görüşmelerden elde edilen veriler, içerik analizi yöntemi ile kodlara, birbiriyle ilişkilendirilen kodlar ise temalara ayrılarak işlenmiştir.  Verilerin analizi ile küçük yaşlardan itibaren konservatuvar eğitimi alan icracıların büyük çoğunluğunun farklı düzeylerde de olsa eğitim süreçleri içinde ailevi ve eğitimci kaynaklı travmatik durumlar ile baş etmek zorunda kaldıkları ve bunların çalma performanslarında dramatik gerilemelere sebep olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanı sıra icracılar enstrümana başladıkları ilk yıllarda sahne veya sınavlarda yüksek heyecan ve kaygı düzeyi yaşamazlarken zaman içerisinde yaş aldıkça karşılaştıkları yıkıcı eleştiriler sebebiyle sahne performans kaygı düzeylerinin arttığı sonucuna varılmıştır. Diğer bir bulgu ise konser veya sınavlara hazırlık süreçlerinde icracıların yoğun bir kısmının bel, boyun, sırt ağrısı ve sinir sıkışması gibi fiziksel problemler ile karşılaştıklarıdır.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the cognitive and physical effects of the traumatic events that the performers experienced during the conservatory education process, both family and trainer, on the instrument playing performance, as well as the coping methods that the performers developed in long and intense training processes or graduated without developing them in order to get rid of these effects. The research was planned as a case study, and a semi-structured interview form created with open-ended questions was used to collect data. For this purpose, interviews were conducted with nineteen performers who graduated from Izmir Dokuz Eylul State Conservatory, using online platform channels. The data obtained from these interviews were divided into codes and themes by content analysis method. As a result of the research, the traumatic events that the performers who received conservatory training from an early age have encountered both family and trainer-related traumatic events and dramatic regressions in the process of playing performance. In addition, while the performers did not experience high levels of excitement and anxiety during the stage or exams in the first years of starting the instrument, it was concluded that their stage performance anxiety levels increased with the destructive criticisms they faced both in their family and education processes over time. Another finding is that most of the performers encountered pain in the neck and back, as well as nerve compression disorders during the concert or exam preparation processes.