Günümüz Türk dünyasında aile ve evlilik (Türkiye-Azerbaycan-Kırgızistan karşılaştırması)
Family and marriage in today's Turkish world (Turkey-Azerbaijan-Kyrgzstan comparision)
Yazar: CENNET SOYER
Danışman: PROF. DR. NAZMİ AVCI
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sosyoloji = Sociology
Dizin: Aile = Family ; Aile hayatı = Family life ; Azerbaycan = Azerbaijan ; Evlilik = Marriage ; Evlilik ilişkisi = Marital relationship ; Kırgızistan = Kyrgyzstan ; Sosyokültürel özellikler = Socio-cultural characteristies ; Türk dünyası = Turkish world ; Türkiye = Turkey ; Türkler = Turks

Özet:
Toplumların sosyal, siyasal ve kültürel özelliklerine göre farklılıklar gösteren
aile kurumu, toplumun temelini oluşturan en eski ve önemli toplumsal kurumlardan
biridir. Evlilik ise aile birliğini meydana getirmek, neslin devamlılığını sağlamak için
toplumsal ve hukuki düzenlemelerle oluşturulan birliktir. Evlilik işleyişi her toplumun
yazılı ve yazısız kurallarına göre farklılıklar içermektedir.
Toplumlar arasında yaşanan değişmeler aile kurumunu etkilemiştir.
Sanayileşmenin etkisiyle modernizmin getirdiği yeniliklerden dolayı aile içi ilişkilerinin
geleneksel özelliklerinin öneminin kaybetmesi görülmüştür. Türk toplulukları içinde yer
alan Azerbaycan ve Kırgızistan'ın yetmiş yıl gibi bir süre boyunca Sovyet hâkimiyeti
altına girmesi kurumsal anlamda aile kurumunu etkilemiştir.
Türk dünyasında aile ve evlilik yapısının incelendiği bu çalışma; Türkiye'de
Isparta şehri, Azerbaycan'da Bakü şehri ve Kırgızistan'da Bişkek şehrinde
gerçekleştirilmiş sosyolojik bir araştırmadır. Aile kurumu literatür taraması yapılarak
ele alınmıştır. Bu çalışma Türk kültüründe aile kurumunun işleyişini anlamak amacıyla
yapılmıştır. Gözlem, görüşme teknikleriyle elde edilen verilerden, Türk topluluklarının
aile yapısında ve evlilik işleyişlerinde farklılıkların ve benzerliklerin olduğu, sosyal,
siyasal ve kültürel değişmeler nedeniyle bireysel ve toplumsal yapıda oluşan ciddi
değişimlerin aile yapılarını etkilediği sonucuna varılmıştır. Bu değişmeler yaşanmasına
rağmen aile yapısının temel değerlerini koruduğu da belirlenmiştir.

Abstract:
The family institution, which differs according to the social, political and
cultural characteristics of the societies, is one of the oldest and most important social
institutions that constitute the basic of society. Marriage is a union created by social and
legal arrangements to bring abouot family unity, ensure the continuity of the generation.
The functioning of marriage involves differences according to the written and unwritten
rules of each society.
Changes between the societies have affected the family institution. Due to the
innovations brought by modernism under the influence of industrialization have been
seen to lose the importance of the traditional characteristics of family relations.
Azerbaijan and Kyrgzstan, which are within the Turkish communities, have been under
Soviet domination for a period of seventy years have influenced the family institution in
the institutional sense.
This study, which examines the structure of family and marriage in the Turkish
world is a social research in Isparta city in Turkey, Baku city in Azerbaijan and Bishkek
city in Kyrgyzstan. The family institution has been taken into consideration by
conducting a literature review. This study was carried out in order to understand the
functioning of the family institution in Turkish culture. From the data obtained from
observation and interview techniques, it has been concluded that serious changes in both
individual and social structure affect family structures because of the social, political
and cultural changes in Turkish communities in which differences and similarities exist
in the family structure and marriage processes. Although these changes have been
experienced, it has been determined that the family structure retains its basic values.