Mikro yeşillik üretiminin ekonomik yapılabilirliği ve tüketicilerin ödeme istekliliği
Economic feasibility of microgreen production and consumers' willingness to pay for microgreens
Yazar: PELİN DEMİR
Danışman: PROF. DR. VEDAT CEYHAN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı / Tarım İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Değişen tüketici tercihleri ve beslenme alışkanlıkları, yeni tarım ürünlerine olan ilgiyi artırmaktadır. Artan sağlık bilinci ve beslenme odaklı taleplerle birlikte mikro yeşilliklere olan ilginin giderek artması mikro yeşillik arz ve talebine ilişkin bilimsel verilere ihtiyacı artırmıştır. Bu sebeple, çalışmada tüketicilerin mikro yeşillik satın alma davranışlarının belirlenmesi, ödeme istekliliğinin tespit edilmesi ve mikro yeşillik üretim tesisi yatırım planlaması ve ekonomik yapılabilirliğinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Araştırma verileri, uzman görüşlerinden, mikro yeşilliklerle ilgili daha önce yapılmış bilimsel çalışmalar ile istatistik verilerden ve oransal örnekleme yöntemiyle belirlenen 384 kişi ile yapılan anketlerden elde edilmiştir. Araştırma bulgularına göre, katılımcıların yaş ortalamasının 34 olduğu, eğitim seviyesinin yüksek ve çalışan bir kesim olduğu görülmektedir. Katılımcıların %11,2'sinin mikro yeşil satın aldığı, satın almayan katılımcıların ise beşte dördünün satın almayı düşündükleri tespit edilmiştir. Gelir, mikro yeşil hakkında bilgi sahibi olma ve daha önce çevre dostu üretim teknikleriyle üretilmiş ürün tüketme durumu değişkenlerinin mikro yeşil satın alma kararını olumlu yönde etkilediği; yaş faktörünün satın alma kararını negatif yönde etkilediği; meslek, eğitim, cinsiyet ve yaşam biçimi değişkenlerinin ise istatistik açıdan önemsiz olduğu tespit edilmiştir. Mikro yeşillik satın almaya olumlu tutuma sahip olan tüketicilerin %61'i, 1,63 paket (58,76 gram) mikro yeşillik almaya hazır olduğu ve mikro yeşilliğin bir paketi için 43,62 TL (1 gram için 1,21 TL) ödeme yapmaya istekli olduğu belirlenmiştir. Ayrıca katılımcıların mikro yeşillikler için ödemeye istekli olduğu bedel ile mikro yeşillik tüketim miktarı arasında negatif bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Gelir, meslek, cinsiyet ve medeni durum değişkenlerinin mikro yeşillik için ödeme istekliliğini etkilediği tespit edilmiştir. Fizibilite analizi sonuçları mikro yeşillik üretim tesisi için yaklaşık 2.7 milyon TL'lik başlangıç sermayesine ihtiyaç olduğunu ve mikro yeşillik üretim tesisi yatırımının iç karlılık oranının %30 ve fayda masraf oranının ise 1.13 olduğunu göstermiştir. Mikro yeşil arz zincirinin etkinleştirilmesi, tanıtım ve bilgilendirme çalışmaları aracılığıyla tüketicilerin mikro yeşil hakkındaki farkındalıklarının artırılması ve mikro yeşil üretim tesisine yatırım yapmayı düşünen yatırımcıların teşvik edilmesi mikro yeşil piyasasının gelişimine katkı sağlayabilecektir.

Abstract:
Changing consumer preferences and eating habits increase interest in new agricultural products. Increasing interest in microgreens along with increasing health awareness and nutrition-oriented demands has increased the need for scientific data on microgreen supply and demand. For this reason, the study aimed to determine consumers' microgreen purchasing behavior, determine their willingness to pay, and reveal microgreens production facility investment planning and economic feasibility. Research data was obtained from expert opinions, previous scientific studies and statistical data on microgreens, and surveys conducted with 384 people determined by proportional sampling method. According to the research findings, the average age of the consumer was 34, their education level was high and they were a working segment. It was determined that 11.2% of the participants purchased microgreens, while the rest was non-consumer of microgreen. It was found that the variables of income, being informed about microgreens and consuming products previously produced with environmentally friendly production techniques positively affected the decision to purchase microgreens. However, it was determined that occupation, education, gender and lifestyle variables were statistically insignificant. 61% of consumers who have a positive attitude towards purchasing microgreens were ready to buy 1.63 packs (58.76 grams) of microgreens and were willing to pay 43.62 Turkish Liras (1.21 TL for 1 gram) for one pack of microgreens. In addition, it was determined that there was a negative relationship between the amount of willing to pay for microgreens and the amount of microgreens consumption. Tobit model showed that income, occupation, gender and marital status variables affected the willingness to pay for microgreens. Feasibility analysis results showed that an initial capital was approximately 2.7 million TL for establishing the microgreens production facility. The internal profitability rate of the microgreens production facility investment was 30% and the benefit-cost ratio was 1.13. Activating the microgreen supply chain, increasing consumers' awareness of microgreens through promotion and information activities, and encouraging entrepreneurs who consider investing in microgreen production facilities can contribute to the development of the microgreen market.