Türkiye derece gün bölgelerinde mevcut çok katlı konut binalarının dış kabuğunda yapılacak enerji etkin yenileme stratejileri
Energy-efficient refurbishment building envelope strategies of existing multi-storey residential buildings for degree day regions of Turkey
Yazar: GÜLÇİN SÜT
Danışman: ÖĞR. GÖR. İDİL AYÇAM
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Enerji etkinliği bağlamında, yeni yapılan binaların enerji etkin olarak tasarlanmasının yanında, enerji korunumu bakımından yetersiz mevcut binaların da enerji tüketiminin azaltılması gerekmektedir. Bu bağlamda tez çalışmasının amacı, Türkiye derece gün bölgelerinde TS 825 Standardına ve iklim özelliklerine uygun yenileme stratejilerinin geliştirilerek Türkiye'deki mevcut konut yığılımının enerji etkin yenilenmesinin öneminin vurgulanmasıdır. Tez çalışması, Türkiye'de farklı derece gün bölgelerinde uygulanan TOKİ plan şemasına sahip, ısı korunumu bakımından yetersiz, mevcutta var olduğu öngörülen bir toplu konut projesinin, TS 825 Standardına ve iklim özelliklerine uygun olarak enerji etkin yenilenmesini, getirilen önerilerin bina enerji performansına etkisinin analizini kapsamaktadır. Opak ve şeffaf bileşenlerin ısıl performansının arttırılmasına yönelik yenilemelerin bina enerji performansına etkisi Design Builder benzetim programında hesaplanmış ve bölgelere göre yapılan önermeler sonucunda dört bölgedeki ısıtma- soğutma yükleri, elektrik, doğal gaz ve toplam enerji tüketimi ve CO2 salımındaki değişimler analiz edilmiştir. En fazla tasarruf sağlayan yenileme önerileriyle, toplam enerji tüketimi Erzurum'da %35,7, Ankara'da %32,2, İstanbul'da %27,3 ve Antalya'da %19,3 oranında azaltılmıştır. Mevcut bir bina için yenileme stratejilerinin performansa etkisi sıcak iklimlerde soğuk iklimlere göre daha az olup, özellikle sıcak iklimlerde bitmiş bir bina için iyileştirme yapmak yerine yönlenme, bina formu, saydamlık oranı gibi enerji etkin tasarımın temel ilkelerinin kurgulanması gerekmektedir. Türkiye iklim bölgelerinde konut binalarında yapılacak iyileştirmelerde opak bileşenlerin ısı kaybına bağlı olarak yalıtım kalınlığının uygun oranda arttırılması, şeffaf bileşenlerin ısıl performansı yükseltilmesi, gerekli durumlarda güneş kontrolü yapılması binanın enerji etkinliği açısından önemlidir.

Abstract:
As part of energy efficiency, it is necessary to reduce energy consumption of buildings which are insufficiently equipped in terms of conservation of energy, besides designing the buildings to be constructed in an energy-efficient manner.  Thus aim of this thesis study is to lay emphasis on development of refurbishment strategies in degree-day regions of Turkeyin line with the TS 825 Standard and climatic characteristics, and refurbishment of existing building pile-up in Turkey in an energy-efficient manner.  This thesis study includes energy-efficient refurbishment of a mass housing projects which have TOKİ planning scheme executed in different degree-day regions of Turkey, and are insufficient in terms of conservation of energy, in accordance with the TS 825 Standard and climatic characteristics and analysis of effects of suggestions made on the energy performance of the buildings. Effects of refurbishments made for the improvement of thermal performance of opaque and transparent components was calculated by Design Builder simulation program, and heating-cooling loads, consumptions of electricity, natural gas and total energy and changes in the CO2 emission in four regions were analyzed in line with the suggestions made for the regions.  Total energy consumption was reduced in the rate of 35.7% in Erzurum, 32.2% in Ankara, 27.3% in Istanbul and 19.3% in Antalya by means of the refurbishment proposals that provide the highest saving.  The effect of refurbishment strategies on the performance of an existing building is less in hot climates in comparison to the cold climates, and especially in hot climates basic energy-efficient principles of designing, such as orientation, building form, transparency ratio, should be applied for a completed building instead of making improvements.  Increasing insulation thickness of opaque components in line with the heat loss, improving thermal performance of transparent components, when necessary sun control are important for the improvements to be realized in the buildings in different climatic zones of Turkey in terms of energy-efficiency of the building.