Otizmli çocukların kardeş ilişkisinde annenin rolü
The role of mother in sibling relationship of children with autism
Yazar: GÜLŞAH TOPALOĞLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. NUR AKÇİN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Bölümü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihinsel Engelliler Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile içi ilişkiler = Family relations ; Anne eğitimi = Mother education ; Anneler = Mothers ; Engelli çocuklar = Disabled children ; Kardeş ilişkileri = Sibling relationship ; Nitel araştırma = Qualitative research ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Zihinsel engelli çocuklar = Mentally retarded children ; Çocuklar = Children ; Özel eğitim = Special education

Özet:
Bu araştırmanın genel amacı, otizmli ve normal gelişim gösteren çocukların kardeşlik ilişkisinin düzenlenmesi ve yürütülmesinde annelerin rolünün betimlenmesidir.Araştırmaya 6- 14 yaş arası otizmli ve normal gelişim gösteren çocuğu olan 29 anne katılmıştır. Bu araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırma verileri görüşmeler ve ses kayıtları ile sağlanmıştır. Araştırma sonunda toplanan veriler betimsel analiz yöntemiyle çözümlenmiştir.Araştırmada kardeşlerin birlikte zaman geçirmesi, birlikte oyun oynama, paylaşma, duyguların ifade edilmesi, çatışmalar, taklit, otizmli kardeşin gereksinimlerini karşılama, normal gelişim gösteren kardeşin soruları, otizmli kardeşin problem davranışları, normal gelişim gösteren kardeşin çevrelerine yaptıkları açıklamalarla ilgili ve kardeşlik ilişkisinin her bir boyutunu desteklemek için annelerin yaptıklarıyla ilgili bulgular edinilmiştir.Araştırmada elde edilen bulgulara göre annelerin otizmli çocukların kardeşlik ilişkisini düzenlemede güçlükler yaşadıkları ve kardeşlik ilişkisini düzenlemek için desteğe gereksinimleri olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Anahtar Sözcükler: Otizm, kardeş ilişkisi, kardeş ilişkisinde annenin rolü, nitelaraştırma.

Abstract:
The aim of this study is to describe the mother?s role in organizing and executing the sibling relations of children with autism and normal developing children.29 mothers of normal developing children and children with autism who are 6-14 years of age participated in this study. Semi structured interview technique from gualitative research methods was used in this study. Data were obtained through interviews and voice records. Descriptive analysis method was used to analyse the data.In the study, results about siblings? having time together, playing together, sharing, imitation, expression of feelings, conflict, meeting the needs of the sibling with autism, the questions of normal developing sibling, behavior problems of sibling with autism, normal developing siblings? explanations to others and about what the mother does for supporting each dimension of sibling relations were obtained.The results showed that, mothers experience difficulty in organizing sibling relations of children with autism and need support for organizing the sibling relations.Key Words: Autism, sibling relations, mothers? role in sibling relations, qualitativeresearch.