Kronik hastalığı olan bireylere "kronik hastalık bakımını değerlendirme ölçeği"nin uygulanması
Implementation of  "the patient assessment of chronic illness care(pacic)" in individuals with chronic illness
Yazar: SERAP DÖNMEZ AK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BASRİ FURKAN DAĞCIOĞLU
Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Hasta bakımı = Patient care ; Hasta bakımı-hastane sonrası = After care ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Kronik hastalık = Chronic disease ; Ölçekler = Scales

Özet:
Giriş ve amaç: Tüm dünyada beklenen yaşam süresinin artması ve yaşam şartlarındaki değişiklik nedeniyle kronik hastalık prevalansı her gün artmaktadır. Kronik hastalıklara bağlı oluşan mortalite ve morbidite oranları da tüm dünya için öncelikli sağlık problemlerindendir. Bu yüzden kronik hastalığı olan bireylere sunulan hizmeti değerlendirmek ve bu sayede sunulan hizmeti iyileştirmek kronik hastalık sıklığı ve kronik hastalıklara bağlı görülen sakatlık ve ölümleri azaltmak için önemli bir adımdır. Bu çalışmada bu amaca paralel olarak kronik hastalıkların PACIC ölçeği uygulanarak aldıkları bakımdan memnuniyetleri değerlendirilmiştir.
Materyal ve Metot: Tanımlayıcı tipte olan bu araştırma,01.02.2017 - 28.02.2017 tarihleri arasında Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği ve Dahiliye Polikliniklerine başvuran, 18 yaş üzeri, kronik hastalığı olan bireyler üzerinde yapıldı. Katılımcılara yüz yüze görüşme yöntemi ile  sosyodemografik bilgi formu ve PACIC ölçeği uygulandı. Verilerin  analizleri, SPSS 22.0 paket programında yapıldı. Tamamlayıcı veriler sayı yüzde ortalama, ortanca olarak sunuldu. Sınıflandırılmış verilerin karşılaştırılmasında ki kare testi, sürekli verilerin karşılaştırılmasında Mann Witney U testi, Kruskal Wallis Varyans analizi kullanıldı. Sürekli değişkenleri ilişkisi Spearman Korelasyon testi ile değerlendirildi. 
Bulgular: Araştırmaya katılan 300 hastanın sosyodemografik özelliklerine ve var olan kronik hastalıklarına göre PACIC ölçeği skorları değerlendirildi ve hastaların yaş, eğitim düzeyi, gelir düzeyi, düzenli kontrole geliyor olmaları ve son muayene tarihlerinin yakınlığı ile ölçek puanlarının yüksekliği arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulundu. Değerlendirilen kronik hastalıklar arasında ise sadece kronik tiroid hastalıkları ile, ölçeğin amaç belirleme(p=0,017), izlem/koordinasyon (p=0,005) alt boyutları ve toplam ölçek skorlarının (p=0,035) daha yüksek olduğu saptandı. Hipertansiyon, DM, astım/KOAH, kronik kalp hastalıkları ve diğer hastalıklar başlığı altında yer alan hastalıklar ile PACIC skorları arasında anlamlı bir ilişki saptanmadı. Ayrıca sosyodemografik verilerden olan cinsiyet, medeni durum ve var olan kronik hastalık süreleri ile toplam ölçek puanları arasında ilişki saptanmadı.
Sonuç: Araştırma kapsamında değerlendirilen hastaların  aldıkları kronik hastalık bakımında memnuniyet oranları orta düzeyde belirlendi. Çalışmanın alt boyutların bakıldığında ise en yüksek puan problem çözme, en düşük puan ise izlem/ koordinasyon alt boyutundan alındı. Bu durum takibe alınan hastaların başvurdukları polikliniklerin özellikle izlem/takip boyutu başta olmak üzere kronik hastalık bakımı konusunda uygulamalarını gözden geçirip geliştirmeleri gerektiğini düşündürmektedir.

Abstract:
Objectives: The chronic illness prevalence is increasing every day due to increase in life expectancy and changes in living conditions throughout the world. Mortality and morbidity rates due to chronic illnesses are also priority health problems for the whole world. Therefore assessing the service and improving the service provided are important steps to reduce chronic illness rate, and disability and deaths caused by chronic illnesses. For this purpose, satisfaction of the chronic patients, who have been cared in compliance with PACIC scale, has been assessed in this study.

Materials and Methods: This descriptive study was conducted with face-to-face interviews with individuals aged 18 years and over, who were admitted to Ankara Atatürk Training and Research Hospital Family Medicine and Internal Medicine Polyclinics between February 1st and February 28th, 2017. Socio-demographic information form and PACIC scale were applied to the participants with face-to-face interview method. Analyzes of the data were made in the SPSS 22.0 package program. Complementary data were presented as median and mean percentage. The Chi-square test was used to compare the classified data, the Mann Witney U test and the Kruskal-Wallis Variance analysis were used to compare continuous data. The correlation of continuous variables was assessed by the Spearman correlation test.


Results: PACIC scale scores were evaluated according to the sociodemographic characteristics and existing chronic illnesses of 300 patients who participated in the study, and a statistically significant correlation was found between the age, education level, income level, regular check-ups, closeness of the last examination dates of the patients and scale score. Among the chronic illnesses evaluated, only chronic thyroid disease was found to have higher correlation with the following: goal setting (p=0.017), monitoring/coordination (p=0.005) sub-scales and total scale scores (p=0.035). There was no significant correlation between PACIC scores and hypertension, DM, asthma/COPD, chronic heart disease, and other underlying diseases. In addition, there was no correlation between total scale scores and sociodemoghraphic data such as gender, marital status and duration of the chronic illnesses.

Conclusion: Satisfaction rates of the chronic illness care of the patients evaluated within the scope of the research were determined as moderate. When the sub-dimensions of the study were examined, the highest score was taken from problem solving and the lowest score was taken from the monitoring / coordination sub-dimension. This suggests that the polyclinics that cared the follow-up patients need to observe and improve their practices in chronic illness care, especially in monitoring / coordination sub-dimension.