3-6 arasındaki çocuklarda obezite prevalansı
Prevalence of obesity in children between 3-6
Yazar: NADİME YILDIRIM KARATEPE
Danışman: DOÇ. DR. SANEM NEMMEZİ KARACA
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Risk faktörleri = Risk factors

Özet:
Çocukluk çağı obezitesi tüm dünya ülkelerinde artmakta olan önlenebilir bir sağlık sorunudur. Erken çocukluk döneminde obezite gözlenmesi halinde erişkin yaş grubunda da devam ettiği, obeziteye bağlı komplikasyonların daha erken yaşlarda ortaya çıktığı bilinmektedir. Bu nedenle çocuklarda obezite; önlenmesi, erken tanı ve tedavi edilmesi gereken önemli bir halk sağlığı sorunudur.  Bu çalışmada; Sivas il merkezinde üç-altı yaş aralığındaki çocuklarda obezite prevalansını tespit etmek ve obezite ilişkili risk faktörlerini belirleyerek bu konuda farkındalık oluşturmak amaçlanmıştır. 
Gözlemsel ve tanımlayıcı tarzdaki bu çalışmaya Sivas il merkezinde aile sağlığı merkezlerine çeşitli sebeplerle başvuran 3-6 yaş aralığındaki 483 çocuk ve aileleri dahil edildi. Ailelerin sosyodemografik özellikleri, boy-kilo değerleri ile çocuğun beslenme ve doğum özellikleri araştırmacı tarafından yüz yüze görüşülerek kaydedildi. Çocukların boy ve kilo ölçümleri yapılarak beden kitle indeksleri hesaplandı. Persentil değerleri DSÖ, CDC ve Olcay Neyzi standartlarına göre ayrı ayrı belirlenerek sınıflandırıldı.
Çocukların ortalama yaşları 4,5 ±1,1 ay idi. Fazla kilolu ve obez olma durumu CDC, ON ve DSÖ referans değerlerine göre sırasıyla %28,6, %24,5, %33,4 bulundu. ON standartlarına göre obezite prevalansı %13,3 olarak saptandı.
Gelir düzeyi yüksek ailelerin çocuklarında (p=0,001), gebelik öncesi beden kitle indeksi yüksek annelerin çocuklarında (p=0,001), yüksek doğum ağırlığı öyküsü olanlarda (p<0,001), anne veya babası obez olanlarda (p<0,001), obezite prevalansı istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Obez çocuklarda günlük TV/tablet gibi ekran başında geçen sürenin yüksek olduğu, fiziksel aktivitenin daha az olduğu saptandı (p<0,001). Hazır gıda ile beslenme sıklığı arttıkça çocuklarda obezite sıklığı artmaktaydı (p<0,001). 
Çalışmamız sonucunda; Olcay Neyzi standartlarına göre Sivas il merkezinde bulunan 3-6 yaş aralığındaki her dört çocuktan biri fazla kilolu veya obezdi. Erken yaşlarda kazanılan sağlıklı beslenme davranışları ve günlük alışkanlıklar obezitenin önlenmesinde ilk aşamadır. Bu yaş grubundaki çocuklarda beslenme şekillerinden ve günlük alışkanlıklarından sıklıkla ebeveynler sorumlu olduğu için obeziteyle mücadele kapsamında;  aile temelli yaklaşımların ve ebeveynlere yönelik programların; obezite konusunda farkındalığı artıracağı, çocuklarda sağlıklı yaşam tarzı gelişimine katkı sağlayarak obezite sıklığını azaltacağı düşünülmüştür.

Abstract:
Childhood obesity is a preventable health problem that is increasing in all countries of the world. It is known that if obesity is observed in early childhood, it continues in the adult age group and obesity-related complications occur at earlier ages. Therefore, obesity in children; It is an important public health problem that needs to be prevented, diagnosed early and treated. In this study; It was aimed to determine the prevalence of obesity in children between the ages of three and six in Sivas city center and to raise awareness on this issue by identifying obesity-related risk factors.
The prevalence of obesity in children is increasing day by day; It is one of the most important health problems. It is known that if obesity is observed in early childhood, it continues in the adult age group and obesity-related complications occur at earlier ages. Therefore, obesity in children; It is an important public health problem that needs to be prevented, diagnosed early and treated. In this study; It was aimed to determine the prevalence of obesity in children between the ages of three and six in Sivas city center and to raise awareness on this issue by identifying obesity-related risk factors.
This observational and descriptive study included 483 children aged 3-6 and their families DSÖ applied to family health centers in Sivas city center for various reasons. Sociodemographic characteristics of the families, height-weight values, and the child's nutrition and birth characteristics were recorded by the researcher in a face-to-face interview. The children's height and weight were measured and their body mass index was calculated. Percentile values were determined and classified separately according to WHO, CDC and Olcay Neyzi standards.
The average age of the children was 4.5 ±1.1 months. Being overweight and obese was found to be 28.6%, 24.5%, 33.4%, respectively, according to CDC, ON and WHO reference values. According to ON standards, the prevalence of obesity was found to be 13.3%.
The prevalence of obesity was statistically significant in children of families with high income levels (p=0.001), in children of mothers with high pre-pregnancy body mass index (p=0.001), in those with a history of high birth weight (p<0.001), in those whose parents were obese (p<0.001). was found to be significantly higher. It was determined that the daily time spent in front of screens such as TV/tablet was higher and physical activity was less in obese children (p<0.001). As the frequency of fast food nutrition increased, the frequency of obesity in children increased (p<0.001).
As a result of our study; According to Olcay Neyzi standards, one in every four children between the ages of 3-6 in Sivas city center was overweight or obese. Healthy eating behaviors and daily habits acquired at an early age are the first step in preventing obesity. As parents are often responsible for the nutrition and daily habits of children in this age group, within the scope of combating obesity; family-based approaches and programs for parents; It is thought that it will increase awareness about obesity and reduce the frequency of obesity by contributing to the development of a healthy lifestyle in children.