Santral venöz kateteri olan hastalarda ilaç uygulamalarının kesintiye uğrama nedenleri
Reasons for interruption of drug administration in patients with central venous catheters
Yazar: DİLEK KUVAN
Danışman: DOÇ. DR. NURAY TURAN
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Kateterler = Catheters ; İlaç veriş-intravenöz = Administration-intravenous

Özet:
Bu araştırma, SVK'sı olan hastalarda ilaç uygulamalarının kesintiye uğrama nedenlerini
belirlemek amacıyla kesitsel ve gözlemsel türde gerçekleştirildi. Çalışmanın evrenini, İstanbul
ilinde bulunan Sağlık Bakanlığı'na bağlı bir şehir hastanesinin 2020-2021 yılları arasında
cerrahi ve dahiliye kliniklerinde santral venöz kateteri olan yatan yetişkin hastalar,
örneklemini ise 168 hasta oluşturdu. Araştırma verileri, "Hasta Bilgi Formu", "Santral Venöz
Kateter ve Tedaviye Yönelik Bilgi Formu" ve "Santral Venöz Kateteri Olan Hastada Tedavi
İzlem Formu" ve "Katz Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği (GYAÖ)" kullanılarak toplandı.
Verilerin analizinde "SPSS 24 programı" kullanıldı.
Hastaların yaş ortalaması 62,11±4,21 yıl, 50,6'sının erkek ve %50'sine internal juguler
ven takıldığı belirlendi. 08:00-18:00 vardiyasında, hastaların %94'üne sıvı, %34,8'ine TPN,
%94,4'üne ilaç, 18:00-08:00 vardiyasında ise hastaların %59,5'ine sıvı, %48'ine TPN,
%95,8'ine ilaç uygulandığı görüldü.
08:00-18:00 vardiyasında, hastaların tamamının sıvı kesintisine uğradığı, %75,3'ünde
hekim kaynaklı sıvı kesinti yaşandığı, %34,8'inin verilen SVK'e bağlı sorunları olduğu,
%71,3'ünde ilaç uygulamasında kesinti olmadığı, %7,3'ünün kesinti nedeninin infüzyon
cihazına ilişkin sorunlar ve %11'inin kesinti kaynağının diğer sebepler olduğu belirlendi.
18:00-08:00 vardiyasında ise hastaların %79'unun sıvı kesintisine uğradığı, %35'inin sıvı
tedavisinde kesinti nedeninin transfüzyonlar ve %48'inin kesinti kaynağının hasta olduğu,
%91,3'ünde ilacın kesintiye uğramadığı, %26,7'sinin kesinti nedeninin hastanın semptomları
olduğu ve %6,2'sinin kesinti kaynağının hasta olduğu saptandı. 08:00-18:00 ve 18:00-08:00
vardiyalarında ilaç kesintisi yaşamayan hastaların "Katz Günlük Yaşam Aktiviteleri Ölçeği"
puan ortalamaları açısından anlamlı fark tespit edildi (p<0,05).
SVK'sı olan hastaların klinikte yattıkları süre içinde ilaç uygulamalarının kesintiye
uğradığı ve kesintiye uğramasında çok çeşitli faktörlerin etkili olduğu saptandı.

Abstract:
This study was conducted in a cross-sectional and observational type to determine the reasons
for interruption of drug administration in patients with central venous catheters. The
population of the study consisted of adult patients who had a central venous catheter in the
surgery and internal medicine clinics of a city hospital affiliated to the Ministry of Health in
Istanbul between 2020-2021 while its sample was 168 patients determined with power
analysis. Study data were collected using the "Patient Information Form", "Central Venous
Catheter and Treatment Information Form", "Treatment Follow-up Form for Patients with
Central Venous Catheter" and "Katz's Activities of Daily Living Scale". Data was analyzed
using "SPSS 24 program".
Mean age of patients was determined as 62,11±4,21 years, 50,6 were male and 50%
had internal jugular vein. In 08:00 a.m.-06:00 p.m. shift, 94% of the patients were applied
fluid, 34.8% were applied TPN, 94.4% were given medicine while in 6:00 p.m. – 08:00 a.m.
shift, 59.5% of the patients were applied fluid, 48% were applied TPN, 95.8% were given
medicine.
In the 08:00 a.m. - 06:00 p.m. shift, all of the patients had fluid interruption, 75.3%
experienced physician-induced fluid interruption, 34.8% had problems due to the CVC,
71.3% had no interruption in drug administration, the reason for the interruption in 7.3% was
problems related to the infuser and in 11% the source of interruption was other reasons. In the
06:00 p.m. - 08:00 a.m. shift, 79% of the patients had fluid interruption, in 35% of them
transfusions was the reason for interruption in fluid treatment and in 48% the reason was
patients. In 91.3% of them treatment was not interrupted, in 26.7 of them the reason for
interruption was symptoms patients experienced and in 6.2% of them the source of
interruption was the patient. A statistically significant difference was found in terms of the
mean "Katz Activities of Daily Living Scale scores" of the patients who did not experience
medication interruption in the 08:00 a.m. - 06:00 p.m. and 06:00 p.m. - 08:00 a.m. shifts
(p<0.05).
It was determined that medication applications of patients with central venous catheters were
interrupted during their time in clinic and various factors were effective on the interruption.