Ameliyathane hemşirelerinin ameliyathanede hasta ve çalışan güvenliğine ilişkin görüşleri
Views of operating room nurses regarding patient and staff safety in operating room
Yazar: ÇİĞDEM CANBOLAT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SULTAN AYAZ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ameliyathaneler = Operating rooms ; Güvenlik = Security ; Hasta güvenliği = Patient safety ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; İş güvenliği = Work safety

Özet:
Bu çalışma ameliyathane hemşirelerinin ameliyathanede hasta ve çalışan güvenliğine ilişkin görüşleri ve bu görüşleri etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara ili belediye sınırları içinde bulunan kalite belgesi almış kamu hastanelerinin ameliyathanelerinde çalışan hemşireler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini toplam 100 hemşire oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında anket formu kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde frekans dağılımları, ortalama, standart sapma, yüzde değerleri ve ki-kare testi kullanılmıştır. Hemşireler, ameliyathanede hasta güvenliğini en fazla; enfeksiyon riski (%50), hastanın taşınmasıyla ilgili aksaklıklar (%50) ve doğru hasta, doğru taraf, doğru cerrahinin sağlanamaması (%35); çalışan güvenliğini ise en fazla; kesici-delici-yakıcı alet yaralanmaları (iğne ucu, bistüri, koter v.b) (%44), kanla/ vücut sıvılarıyla/ solunum yoluyla bulaşan hastalıklara maruziyet (%41), yorgunluk ve dikkat eksikliği (%41) gibi faktörlerin etkilediğini ifade etmişlerdir. Ameliyathane ortamından kaynaklanan ve hastanın güvenliğini tehdit eden faktörler olarak; ameliyathanenin ısısı, havalandırması ve aydınlatmasının yetersiz olması (%48), ameliyathane salonlarının cerrahi ekip için rahat ve uygun olmaması (%36) gibi faktörleri belirtmişlerdir. Hemşireler ameliyathanede enfeksiyon riskini azaltmak için cerrahi malzemeler ve tıbbi cihazların uygun şekilde sterilize ve dezenfekte edilmesi (%60); hastanın kimliğinin doğrulanması için; kol bandı, bileklik, tanıtıcı kart v.b kullanılmasını (%58), ekip iletişiminin geliştirilmesi için; ekip üyelerinin anlayışlı ve sabırlı olmasını (%50) gerektiğini belirtmişlerdir. Hemşirelerin görev yeri, ameliyathanede çalışma süresi ve hizmet içi eğitim alma gibi bazı özelliklerinin hasta ve çalışan güvenliğine ilişkin görüşlerini etkilediği belirlenmiştir (p<0.05) (Bkz. Ek-6).Anahtar Kelimeler: Hasta güvenliği, çalışan güvenliği, ameliyathane, hemşire.

Abstract:
This study was conducted in order to determine opinions of nurses working at operating room regarding patient and staff safety and the factors that affect these opinions in a descriptive way. Universe of the study consisted of nurses working in operating rooms of state hospitals that have quality certification in Ankara. The sample consisted of 100 nurses. Data was collected by a questionnaire. Frequencies, mean, standard deviation, percentage and chi-square test were used to evaluate data. The nurses have expressed that the most factors affecting patient safety in the operating room were; the risk of infection (50%), defects related to patient transportation (50%), lack of correct patient, correct side, correct surgery (35%) and the factors affecting the staff safety were; cutting-drilling-burning device injuries (needle, scalpel, cautery, etc.) (44%), exposure to diseases transmitted with blood / body fluids / respiratory system (41%), fatigue and deficiency in attention (41%). Also they stated the factors threatening the patient safety and arising from operating environment were; inappropriate operating room temperature, ventilation and lighting (48%), uncomfortable and unsuitable operating rooms for surgical teams (36%). Nurses stated that surgical equipment and medical devices should be properly sterilized and disinfected to reduce the risk of infection in the operating room, (60%); arm band, bracelet, identification card, etc. should be used to confirm the identity of the patient (58%) and team members should be indulgent and tolerant to improve the in-team communication (50%). It was determined that some features of nurses such as work place, working time in the operating room and training in-service affected the opinions regarding patient and staff safety (p<0.05) (Bkz. Ek-6).Key Words: Patient safety, staff safety, operating room, nurse