Ez-Zemahşerîʼnin "El-Mustaksâ fî Emsâliʼl-Arab" isimli ‎eserinin incelenmesi ve 1. cildinin Türkçeye tercümesi
Analysis of al-Zamakhshari's book "al-Mustaqsâ fî Amsâliʼl-Arab" and the translation of volume 1 i̇nto Turkish
Yazar: AHMET ONUR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN SEBATİ IŞKIN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Atasözleri = Proverbs ; Eski Türk edebiyatı = Old Turkish literature ; Meseller = Parables ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Zemahşeri = Zemahşeri

Özet:
Atasözleri, her milletin edebî mirasının önemli bir unsuru olarak kabul edilir. O, milletin kültürünü, inançlarını ve sosyal ilişkilerini yansıtır. Diğer taraftan da toplum koşullarını en doğru şekilde ifade eden psikolojik ve etik çağrışımlara sahiptir. Bu çalışma, İslam öncesi dönemden günümüze kadar devam eden sanatsal bir olgu olan Arap mesellerini ele almaktadır. Mesellerin yapısı, onu sanatla günlük söylem arasında bir bağlantı yeri hâline getirilmesi belirtilir; o, hem şiirde hem de nesirde Cahiliyet Dönemiʼnden beri kabul edilmiş edebî bir olgu olduğuna göre bir sanattır.
"Ez-Zemahşerîʼnin "El-Mustaksâ fî Emsâliʼl-Arab" İsimli ‎Eserinin İncelenmesi ve I. Cildinin Türkçeye Tercümesi" adlı çalışmamızla, Arap mesel kaynaklarından birinin üzerinde durmaktayız. Bu çalışmanın en önemli amacı mesellerin hikâyelerini göstermektir. Bunu gerçekleştirmek için de diğer kaynaklara başvurup mesel hikâyeleri daha açık ve tam bir şekilde ortaya konulmaya çalışılmıştır
Zemahşerîʼnin eserini çevirmeden önce genel olarak Arap emsâlinin kısa bir tanımını sunduk. Daha sonra müellif Zemahşerîʼyi ve eserini müstakil bir kısımda anlatmaya çalıştık. Diğer taraftan Arap mesellerine tekabül eden Türk atasözlerine yer vermeye çalıştık.
Anahtar Kelimeler: El-Mustaksâ Fî Emsâliʼl-Arab, Zemahşerî, Mesel, Atasözü, Hikâye.

Abstract:
Proverbs are considered an important element of the literary heritage of every nation. It reflects the nation's culture, beliefs and social relations. It also has psychological and ethical connotations that most accurately express the social conditions. This study deals with Arabic proverbs, which is an artistic phenomenon continued from the pre-Islamic period to the present day. ‎ Proverbs are characterized as a link between art and everyday discourse; It is an art because it is an important literary phenomenon in poetry and prose. At the same time it is the product of daily communications between all classes of people.
Our study named ‎(Analysis Of Al-Zamakhshari's Book "Al-Mustaqsâ fî Amsâliʼl-Arab" And The Translation Of Volume I İnto Turkish) deals with one of the parable sources. ‎The most important purpose of this study is to show parable stories. In order to ‎realize this purpose, other sources have been consulted and the story has been expressed in order to appear more clearly and fully.‎
Before translating Zamakhshari's work, a brief description of the Arabic precedent is presented in general. Later, we tried to give information about the author, Zemahşerî, as well as his work in a separate section. On the other hand, we tried to include Turkish proverbs that correspond to Arabic proverbs.
Keywords: Al-Mustaqsâ fî Amsâliʼl-Arab, Zamahşerî, Proverb, Story.‎