Bağımsız denetim sürecinde bağımsız denetçinin sorumluluğu ve bağımsız denetim algısı: Türkiye'deki finansal tablo kullanıcıları üzerine bir araştırma
Independent auditor's responsbility in the process of audit and the audit expectation gap: A study on the financial statement users in Turkey
Yazar: AYŞEGÜL AYDIN
Danışman: PROF. DR. TURGUT ÇÜRÜK
Çukurova Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bağımsız denetim = Independent audit ; Denetim = Control ; Denetçiler = Controller ; Finansal tablolar = Financial statements ; Hukuki sorumluluk = Legal responsibility

Özet:
Bu tezin amacı bağımsız denetçiler ile finansal tablo kullanıcıları arasındaki bağımsız denetim algı farkını araştırmaktır. Bağımsız denetim algı farkı "kamunun ve finansal tablo kullanıcılarının bağımsız denetçilerin neden sorumlu olduklarına inandıkları ile bağımsız denetçilerin bizzat kendilerinin neden sorumlu olduklarına inandıkları arasındaki farktır"(Financial Times ft.com/lexicon; t.y.). Literatüre göre bağımsız denetim algı farkı daimi, kaçınılmaz ve bağımsız denetim mesleğine zararlıdır. Bağımsız denetim algı farkının zararlarından kaçınmak için kamu bağımsız denetçinin sorumlulukları hakkında eğitilmeli ve bilgilendirilmelidir. Böylece bağımsız denetim algı farkı azaltılabilir ve bağımsız denetim mesleğinin güvenilirliği artırılabilir.
	Bu çalışmada, bağımsız denetçiler ile finansal tablo kullanıcıları arasındaki bağımsız denetim algı farkı, literatür ve Türkiye'deki mevcut mevzuatın detaylı analizi sonucu geliştirilerek toplam 153 denetçi/finansal tablo kullanıcısı tarafından cevaplanan anket verileri esas alınarak analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlar göstermektedir ki Türkiye'de bağımsız denetçiler ile finansal tablo kullanıcıları arasında bazı konularda bağımsız denetim algı farkı mevcuttur. Bununla beraber bağımsız denetçiler ile finansal tablo kullanıcıları arasında konuların çoğunluğunda bir bağımsız denetim algı farkı tespit edilememiştir. Çalışmanın bir diğer sonucu bağımsız denetimin amacının ve bağımsız denetçinin sorumluluklarının katılımcılar tarafından anlaşılmamış olmasıdır.


Anahtar Kelimeler: Bağımsız denetim sözleĢmesi, bağımsız denetim algı farkı,bağımsız denetçinin hukuki sorumlulukları, bağımsız denetçinin cezai sorumlulukları.

Abstract:
The aim of this thesis is to investigate the audit expectation gap between independent external auditors and users of financial statements. Audit expectation gap is "the difference between what the public and financial statement users believe auditors are responsible for and what auditors themselves believe their responsibilities are" (Financial Times ft.com/lexicon; n.d.). According to literature audit expectation gap is constant, inevitable and detrimental for audit profession. To avoid from detriments of audit expectation gap, public should be educated and informed about the responsibilities of auditors so that audit expectation gap may be reduced and the credibility of the profession of independent audit may be increased. 
	In this study, the audit expectation gap between independent external auditors and users of financial statements are tested on the basis of data gathered by questionnaire which was developed by reviewing the existing literature and details of legal requirements in Turkey and applied to 153 respondents consist of auditors and managers of companies, as a representative of users of financial statements.  The results of this study show the existence of audit expectation gap between independent auditors and users of financial statements in Turkey only on a few audit issues. However, on majority of issues expectation gap could not be observed between the pointed out two groups. Another important point that the results of this study show is that, the aim of the independent audit and the responsibilities of independent auditors aren't clearly understood by the groups of auditors and financial statement users responded to the questionnaire developed and used in this study.


Key Words: Independent audit agreement, audit expectation gap, legal responsibilities of independent auditors, criminal responsibilities of independent auditors.