Yetişkinlerin kişilik özellikleri, bağlanma stilleri ve finansal tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between adults' personality traits, attachment styles and financial attitudes
Yazar: PELİN TEKİNSOY
Danışman: DOÇ. DR. PERVİN TUNÇ
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Beş faktör kişilik modeli = Five factor personality model ; Finansal tutum = Financial attitudes ; Güvenli bağlanma = Attachment security ; Kişilik = Personality ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Yetişkinler = Adults ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment ; Ölçekler = Scales

Özet:
Yetişkinlerin kişilik özellikleri, bağlanma stilleri ve finansal tutumları
arasındaki ilişkinin incelenmesi, bu araştırmanın amacını oluşturmaktadır.
Araştırmanın örneklemini, bir kamu kurumunda tam zamanlı olarak çalışan ve
araştırmaya gönüllü olarak katılan 152 kadın ve 147 erkek olmak üzere toplamda 299
kişi oluşturmuştur. Araştırmada veriler Bilgi Formu, Beş Faktör Kişilik Ölçeği, İlişki
Ölçekleri Anketi ve Finansal Tutum Ölçeği kullanılarak tarama modelinden elde
edilirken; t-Testi, ANOVA, Korelasyon ve Yol Analizi Tekniği ile analiz edilmiştir.
Araştırmada; korkulu bağlanma ve kayıtsız bağlanmanın nevrotik kişilik üzerinde
pozitif etkisinin olduğu; güvenli bağlanmanın ise gelişime açıklık, sorumluluk, dışa
dönüklük ve uyumluluk üzerinde pozitif etkisinin olduğu; güvenli bağlanma ile
finansal tutum arasındaki ilişkide dışadönüklük ve uyumluluğun tam aracılık etkisinin
olduğu belirlenmiştir. Sonuçlar; araştırmacı ve uygulayıcıların, bireylerin finansal
davranışlarını anlamaya ve iyileştirmeye çalışırken bağlanma yönelimlerini ve kişilik
özelliklerini dikkate almaları gerektiğine de işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler: Finansal tutum, kişilik, yetişkin bağlanma stilleri, Beş Faktör
Kişilik Kuramı.

Abstract:
The aim of this study was to examine the relationship between adults'
personality traits, attachment styles and financial attitudes. The sample of the study
consisted of a total of 299 people, 152 women and 147 men, who worked full-time in
a public institution and voluntarily participated in the research. Scanning model was
used in the research and the data were collected through the Information Form, the
Five Factor Personality Scale, the Relationship Scales Questionnaire and the Financial
Attitude Scale. Data were analysed by using t-test, ANOVA, Correlation and Path
Analysis Technique. In the research; fearful attachment and dismissing attachment had
positive effects on neurotic personality; on the other hand, secure attachment had a
positive effect on openness to development, responsibility, extraversion and
agreeableness; extraversion and agreeableness had a full mediating effect in the
relationship between secure attachment and financial attitude. Results pointed out that
researchers and practitioners should consider attachment orientations and personality
traits while trying to understand and improve individuals' financial behaviours.
Key Words: Financial attitude, personality, adult attachment styles, Five Factor
Theory of Personality.