Özgün baskı tekniklerinin incelenmesi
A study of original printing techniques
Yazar: ESRA BACAKSIZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖMER B. ZELZELE
Marmara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Matbaa Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Matbaacılık = Typography ; Teknik Eğitim = Technical Education
Dizin: Baskı = Print ; Baskı resim = Printmaking ; Baskı teknikleri = Printing techniques ; Özgün baskı = Original print ; Özgün baskı resim = Original print art

Özet:
Daha çok sanatsal çoğaltımlarda tercih edilen, özgün baskı tekniğinin temelinde kalıpla metin veya resim çoğaltma yatmaktadır. İnsanoğlunun ilk sanatsal çalışmalara başladığı döneme baktığımızda bir objeyi görsel olarak çoğaltma işinin temeli bugünkü özgün baskı tekniklerine çok benzemektedir. Özgün baskı teknikleri ile çoğaltmada, genellikle elle hazırlanan kalıplarla az sayıda ve aynısının tekrarı bir daha mümkün olmayan sanatsal çoğaltımlar yapılır. Geçmişten beri yüksek baskı (linol baskı-ağaç baskı) gerek çukur baskı (gravür) ve gerekse düz baskı (Iitografi) veya elek baskı(serigrafi) matbaacılık tekniklerine dayalı bir sanat dalı olarak uzun süre kullanılmıştır. Günümüzde de kullanılan bu baskı sistemleri ile her türlü evrak, kitap, dergi v.b. bir çok baskı da yapılmaktadır. Bu baskı sistemlerinin uzun yıllar boyunca sanat alanında da kullanılması sonucunda farklı teknikler de geliştirilmiştir.Ülkemizde uzun yıllardan beri uygulanan özgün baskı resim teknikleri üniversitelerin güzel sanatlar fakültelerinde ders olarak ta okutulmakta ve uygulanmaktadır.Çalışmada özgün baskı tekniklerinin genel olarak bir açıklaması yapılmış ve daha sonra özgün baskının dünya da ve ülkemizde tarihi gelişimi hakkında bilgiler verilmiştir. Uygulamalar sırasında kullanılan malzemeler ve araçların neden kullanıldıkları ve baskı sistemi içindeki fonksiyonu incelenmiştir.Özgün baskı resimleri için kullanılan araç ve malzemeler ile yapılan baskı tekniklerinin en çok tercih edilenlerinin aşamaları ayrıntılı bir şekilde anlatılmıştır. Hangi baskı tekniğinin ne tür işlerde tercih edilebileceği belirtilmiştir. Ayrıca linol, serigrafi ve gravür baskı tekniklerinin baskı öncesi, baskı ve baskı sonrası işlemlerinin her bir aşaması test baskıları yapabilmek için kapsamlı anlatılmış ve fotoğraflarla gösterilmiştir.Çalışmanın en son bölümünde bu baskı yöntemlerinin kalitesi, kriterleri belirtilmiş optimum uygulamalar için öneriler verilmiştir.

Abstract:
The fundamentals of printing technique, mostly preferred in artistic duplications, is based on original printing technique or picture duplication. In the early times when man started artistic studies, the duplicating method he used was similar to the contemporary printing techniques. Usually hand-made molds were used in limited numbers and, exact duplicates were not possible. From the early times, high printing (linol print ? wood press) lithography has been used in both as gravure and smooth printing (lithography or silk screen printing) techniques in artistic productions. With this method still used in our time, all kinds of documents, books, magazines etc. have been printed. As these techniques have been used in for a long time, different and improved techniques have also been developed. Original printing techniques subjects have been studied in relevant fine arts courses.In the present study, these printing techniques have been explained and further information has been given about their development in the world and in our country. The reasons for the use of these materials and tools, and their functions in printing have been examined. Also, linol, silk screen printing and gravure printing techniques have been explained in detail and illustrated with photos before and after printing.In the last part of the study, the quality of these printing techniques are explained and recommendations for optimum applications are given.