Tüberküloz tedavisinin yaşam kalitesi anksiyete ve depresyon üzerine etkisi
The effect of tuberculosis treatment on life quality anxiety and depression
Yazar: FATOŞ DURCEYLAN
Danışman: DOÇ. DR. UĞUR BİLGE
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; SF-36 Sağlık Taraması = SF-36 Health Survey ; Tedavi = Treatment ; Tüberküloz = Tuberculosis ; Tüberküloz-pulmoner = Tuberculosis-pulmonary ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
TB tanı anında hastalara sosyal açıdan damgalanma korkusu yaşatan bir kronik enfeksiyon hastalığı olmasına rağmen, literatürde TB hastalarının ruhsal bozukluklar açısından ele alındığı takip çalışmalarına çok fazla rastlanmamaktadır. Bu çalışmada: yeni tanı alan ve dörtlü anti-TB tedavi başlanan hastalarda; sağlığa bağlı yaşam kalitesinin, depresyon ve anksiyete bulgularının tedavi süresi boyunca gözlenmesi amaçlanmıştır. Eskişehir İlinde TB tanısı konularak 4'lü anti-TB tedavi başlanan hastalardan çalışmaya uygun olanlar, tedavi süresi boyunca izlenmiştir. Hastalara tedavi başlamadan, tedavinin 3. ayında ve tedavi sonunda (6. ayda) SF-36 yaşam kalitesi ölçeği, Beck Depresyon ve Beck anksiyete ölçeği uygulanmıştır. Çalışma toplam 54 hasta ile tamamlanarak istatistiksel analizler yapılmıştır. Tedavinin başı ile sonu karşılaştırıldığında, SF-36 nın tüm bileşenlerinde istatistiksel olarak anlamlı düzelme tespit edilmiştir. 1. Anketlerde 42 olan fiziksel bileşen özeti (PCS) median değeri 3. anketlerde 55.9; 1. anketlerde 41.85 olan mental bileşen özeti (MCS) median değeri 3. anketlerde 53.2 olarak bulunmuştur. Aradaki farklar istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0.001). Tedavinin başı ve sonu karşılaştırıldığında Beck depresyon ve anksiyete skorlarında istatistiksel olarak anlamlı azalma saptanmıştır. Beck depresyon median değeri 8.5'dan 0'a, beck anksiyete median değeri 4'den 0'a gerilemiş, aradaki farklar istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.001). Çalışmamızda hastalara ek bir psikiyatrik tedavi uygulanmamasına rağmen, hastalarda Beck depresyon ve anksiyete skorlarında ve yaşam kalitesi skorlarında düzelme olması önemli bir bulgudur. Bu bilimsel sonuçlar, tüm kronik hastalıklar gibi TB'un da ruhsal sorunlara yol açabileceğini göstermektedir. 

Anahtar Kelimeler: Tüberküloz, yaşam kalitesi, anksiyete, depresyon

Abstract:
Even TB is a chronic infectious disease which gives the patients fear about beeing branded, there are only few follow up studies in the literature which addresses TB patients mood disorders. In this study, the aim was to observe the patients about health-related quality of life, depression and anxiety findings whose diagnosis was new and taking four drug anti-TB therapy during the treatment period. The TB diagnosed patients, whom were taking four drug TB theraphy and suitable for the study  were followed up during the treatment period in the Eskişehir city. The patients were undergone to SF-36 health quality, Beck depression and Beck anxity scales at the 3. month and at the end of the study (6.. month) respectively. The study was completed with 54 patients and statistical analyzes were performed. When compared with the begining statistically significant improvement were observed in all SF-36 components at the end of the study. The physical component summary (PCS) median value which was found to be 42 in the 1. surveys  was changed to 55,9 in the 3. surveys; the mental component summary (MCS) median value which was found to be 41,85 in the 1. surveys was 53,2 in the 3. ones. The changes between the surveys are statistically significant (p<0,001). When compared with at the begining and at the end of the treatment there was a statistically significant decrease in Beck depression and anxiety scores. Beck depression median value was decreased to 0 from 8,5, Beck anxiety median value was decreased to 0 from 4 and the changes between the values were found to be statistically significant (p<0,001). Improvment in the Beck depression – anxiety and life quality scores of the patients without additional psychiatric treatment is an important finding. These scientific outcomes, shows that TB can cause psychiatric problems like the other chronic diseases.
Key Words: Tuberculosis, life quality, anxiety, depression