Hemşirelerin psikiyatri hastalarında metabolik sendroma ilişkin bilgi düzeyleri ve uygulamaları
Level of knowledge and practice of nurses regarding metabolic syndrome in psychiatric patients
Yazar: YEŞİM CENAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELÇİN BABAOĞLU
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Hemşireler = Nurses ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Psikiyatrik hastalıklar = Psychiatric sickness ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing

Özet:
Bu çalışma, psikiyatri kliniklerinde çalışan hemşirelerin metabolik sendroma ilişkin bilgi düzeyleri ve klinik uygulamalarını incelemek amacıyla tanımlayıcı, kesitsel olarak olarak yapıldı. Çalışma S.B.Ü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi' nde yetişkin psikiyatri kliniğinde görev yapmakta olan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 164 hemşire ile gerçekleştirildi. Veriler tanıtıcı özellikler, bilgi düzeyi ve uygulamalarını belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından literatür doğrultusunda geliştirilen formlar ile toplanıp, Kruskal Wallis, Mann Whitney U testleri ile değerlendirildi.
Çalışmada elde edilen bulgulara göre; hemşirelerin metabolik sendroma ilişkin bilgi düzeyi toplam puan ortalamaları x̄  =17,83±6,36 (min=0, max=30)'dir. Hemşirelerin %73,2' si kadın, %26,8' i erkek olup, yaş ortalamaları 35,82 dir. Hemşirelerin %71,3'ü lisans mezunu, %32,9'unun ise meslekteki deneyim süresinin 1-5 yıl arasında değiştiği, psikiyatri kliniklerinde çalışma deneyimleri ise %36,6' sının 1-5 yıl arasındadır. Hemşirelerin %57,3' ü ise akut psikiyatri kliniğinde çalışmaktadır. Hemşirelerin %80,5' i hiçbir kronik hastalığa sahip değilken, %32,9' u ailesinde hiçbir hastalık bulunmadığını belirtmiştir. Hemşirelerin mezun olduktan sonra en fazla %36,1' inin diyabet eğitimi aldığı görülmüştür. Çalışmaya katılan hemşirelerin yaş, medeni durum, eğitim durumu, mesleki deneyim süresi, psikiyatri kliniği deneyimi süresi, çalıştığı klinik türü ve bakım verdiği hasta sayısı açısından bilgi düzeyleri puan ortalamalarında anlamlı farklılıklar olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Cinsiyet, kendilerinde ve ailelerinde kronik hastalık bulunma durumları açısından bilgi düzeyi puan ortalamalarında istatistiksel açıdan anlamlı farklılıklar elde edilmemiştir (p>0,05). Eğitim durumu açısından metabolik sendroma ilişkin klinik uygulamalarında farklılıklar olduğu belirlenmiştir (p<0,05). Yaş, cinsiyet, medeni durum, çalışılan klinik türü, bakım verilen hasta sayısı, kendisinde ve ailesinde kronik hastalık bulunma durumu, mesleki ve psikiyatri kliniği deneyim süresi açısından hemşirelerin klinik uygulamalarında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar yoktur (p>0,05).
Çalışma sonucunda elde edilen bilgiler ile psikiyatri kliniklerinde çalışan hemşirelerin fiziksel sağlık konularına yönelik farkındalıklarının ve klinik uygulamalarının arttırılması için hizmet içi eğitim ve sertifika programlarının düzenlenmesi önerildi. Anahtar Kelimeler: Psikiyatri hastaları, metabolik sendrom, hemşirelik, bilgi düzeyi, klinik uygulamalar.

Abstract:
This study was designed as a descriptive and cross-sectional study to investigate level of knowledge of nurses working in psychiatric wards about metabolic syndrome and their clinical practices. 164 nurses who worked in the psychiatric ward for adults in Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Mental Health and Neurological Diseases Teaching and Research Hospital in Istanbul and consented to participate in the study were included in the study. Data was collected using the forms which developed by the investigator in accordance with the literature to determine characteristics, level of knowledge and practices of the nurses and analysed with Kruskal Wallis, Mann Whitney U tests fordifferences.
According to the data collected in the study; the nurses' overall scores for level of knowledge on metabolic syndrome is x̄ =17.83±6.36 (min=0, max=30). 73.2% of t nurses female and 26.8% are male and mean age at the time of the study was 35.82. 71.3% of the nurses have a bachelor's degree and 32.9% have a work experience of 1-5 years and 36.6% have 1-5 years work experience in psychiatric hospitals. 57.3% of the nurses were working in the acute psychiatry ward. While 80.5% of the nurses did not have any chronic diseases, 32.9% reported that there were no diseases in their families. Maximum 36.1% of the nurses received post-graduation training on diabetes. Significant differences were found in the level of knowledge of nurses depending on their marital status, age, education level, years of work experience, work experience in psychiatric wards, type of psychiatric ward they work in and the number of patients under their care (p<0,05). No significant difference were found in the level of knowledge of nurses depending on their gender, chronic diseases in nurses or in their families (p>0,05). Differences in clinical practices for metabolic syndrome were found depending on the education level (p<0,05). There is no statistically significant difference in clinical practices of nurses depending on gender, age, marital status, type of psychiatric ward the nurses work in and the number of patients under their care, chronic diseases in nurses or in their families, and years of work experience and years of work experience in psychiatric wards (p>0,05).
Based on the findings of this study, the advice is to organize and ensure the continuity of in house training and certification programmes for nurses working in psychiatric wards in order to raise their awareness on physical health and improve their clinical practices. Keywords: Psychiatric patients, metabolic syndrome, nursing, level of knowledge, clinical practice.