Kadınlık ve erkeklik bağlamında eşit katılımlı ebeveynlik
Equal parenting in the context of femininity and masculinity
Yazar: HAVVA NUR ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. NURŞEN ADAK
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Toplumsal Cinsiyet ve Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
0-6 yaş erken çocukluk dönemi bireylerin kişiliğini geliştirmesinde önem arz eden bir 
dönemdir. Bu dönemde kadın ve erkeklerin ebeveynlik rolleri ve çocuk bakımına dahil olma 
şekilleri bireyin ilerideki hayatında büyük etkilere yol açabilmektedir. Günümüzde ebeveynlik 
rollerinin değişmesiyle yeni nesillerin yetişmesinde anne ve babaların rol dağılımlarının 
incelenmesi ve bu rol dağılımının eşit katılımlı olması durumundaki etkilerinin araştırılması 
önem taşımaktadır. Ebeveynler çocuk bakımına genellikle toplumun belirlediği cinsiyete 
dayalı iş bölümü çerçevesinde dahil olmaktadırlar. Böylece kadın ya da erkek, partneriyle 
ebeveynlik sorumluluklarını eşit paylaşmayı istese de toplumsal cinsiyete dayalı iş bölümü 
kapsamında eşitlik gerçekleşmeyebilmektedir. Ancak bazı ebeveynler geleneksel cinsiyete 
dayalı rol kalıplarına direnç göstererek toplumun onlara benimsetmeye çalıştığı bu kalıplardan 
uzaklaşarak daha eşit katılımlı ebeveynlik rolleri sergileyebilmektedir. Eşit ve adil bir 
toplumda yaşamanın gerekli koşullarından birisinin cinsiyet eşitliğinin sağlanması 
gerçeğinden yola çıkarak gelecek kuşakların eşit katılımlı ebeveynlik pratiklerine sahip kadın 
ve erkekler tarafından yetiştirilmesi önem taşımaktadır. Buradan hareketle bu araştırma eşit 
katılımlı ebeveynlik olgusunu kadınlık ve erkeklik bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. 
Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı çalışmada, fenomenolojik araştırma deseni 
benimsenmiştir. Antalya'da ikamet eden 0-6 yaş arasında çocuğu olan heteroseksüel 
ebeveynler ile yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Görüşmelerde yarı yapılandırılmış 
soru formu ve gözlemlerden yararlanılmıştır. Ebeveynlerin annelik/babalık deneyimleri eşit 
ebeveynlik bağlamında incelenmiştir. Araştırma sonucunda erkeklerin baba olarak çocuk 
bakımına katılımının desteklendiği fakat çocuk bakım konusunda kadınların erkeklere 
yeterince güvenmediği görülmüştür. Bu durum eşit katılımlı ebeveynlik modelinin 
gerçekleşmesi için bir engel olarak görülmüştür. Ayrıca çocuk bakımının zihinsel ve bedensel 
yükünün daha fazla annelerde olduğu ve babaların çocuk bakımına katılımının hem çocuk 
hem de ebeveynler için olumlu etkilerinin olduğu katılımcılar tarafından dile getirilmiştir.

Abstract:
The early childhood period between the ages of 0-6 is an important period for 
individuals to develop their personality. During this period, the parenting roles of the women 
and men and the way they are involved in child care have great effects on the individual's 
future life. Today, due to the change in parenting roles, examining the role distribution of 
mothers and fathers in raising new generations and investigating the effects of this role 
distribution in case of equal participation becomes an important subject. Parents can generally 
be involved in child care in accordance with the division of labor based on gender determined 
by the society. Thus, even if women or men want to share parenting responsibilities equally 
with their partners, equality may not be realized within the scope of gender-based division of 
labor. However, some parents may resist to traditional gender-based role stereotypes and 
move away from these stereotypes that society tries to impose on them and exhibit parenting 
roles with more equal participation. Based on the fact that gender equality is one of the 
necessary conditions for living in an equal and just society, it is important that future 
generations are raised by men and women with equal participation parenting practices. From 
this point of view, this study aims to examine the phenomenon of equal involvement 
parenting in the context of femininity and masculinity. In the study where qualitative research 
method was used, a phenomenological research design was adopted. Face-to-face interviews 
were held with heterosexual parents who have children between the ages of 0-6 living in 
Antalya. Semi-structured questionnaire and observations were used in the interviews. Parents' 
motherhood/fatherhood experiences were examined in the context of equal parenting. As a 
result of the research, it was seen that men's participation in child care is supported, but 
women do not trust men enough in child care. This situation was seen as an obstacle to the 
realization of the equal participation parenting model. In addition, participants stated that the 
mental and physical burden of child care falls more on mothers and that fathers' participation 
in child care has positive effects on both the child and the parents.