Spinal anestezide, anestezi kalitesi ve postoperatif analjeziye sirkadiyen ritmin etkisinin retrospektif olarak değerlendirilmesi
A retrospective evaluation of the influence of circadian rhythm on anesthesia quality and postoperative analgesia in spinal anesthesia
Yazar: GAMZE KILIÇARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. METİN ALKAN
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Sirkadiyen ritim, günlük yaşamımızda etkisi altında kaldığımız başlıca birkaç ritimden en önemlisidir. Lokal anesteziklerde dahil birçok ilacın etkisinin günlük zaman dilimlerinde değiştiği hayvan ve insan çalışmalarında gösterilmiştir. Bu çalışmanın amacı spinal anestezi altında operasyon geçiren hastaların dosyalarını retrospektif olarak inceleyerek spinal anestezide sirkadiyen ritmin herhangi bir etkisinin olup olmadığını ve postoperatif analjeziye olan etkisini ortaya koymaktır.

Çalışmamız etik kurul onayı alındıktan sonra; spinal anestezi altında genel cerrahi ameliyathanesinde inguinal herni ve anorektal cerrahi (Perianal fistül, hemoroid ve anal fissür) operasyonu geçiren ASA I-II-III grubu, 18-65 yaş grubu hastaların dosyaları retrospektif olarak taranarak, dosya kayıtlarından ve postoperatif analjezi takip formlarından hasta verileri taranarak gerçekleştirildi. Dosya kayıtlarından elde edilen veriler ışığında saat 06.00 ile 12.00 (Grup 1) ve saat 12.00 ile 18.00 (Grup 2) arasında spinal anestezi altında cerrahi işlem geçiren hastalar olarak iki gruba ayrıldı. Postoperatif ilk analjezik gereksinim süreleri (dk), ilk yürüme (mobilizasyon) zamanları (dk), ilk idrar yapma zamanları (dk) ve 5 noktalı skalayla (0= kötü, 1= vasat, 2= iyi, 3= çok iyi, 4= mükemmel) değerlendirilen hasta memnuniyetleri belirlenerek kaydedildi. Hastaların dosyaları incelenerek yaş (yıl), vücut ağırlığı (kg), boy (cm), cinsiyet gibi demografik verileri, ASA skorları (I-II-III), spinal anestezinin yapılış zamanı, operasyon türü, anestezi ve cerrahi süreleri, mevcut ek hastalıklar, intraoperatif dönemde kontrol, 5., 10., 15., 20., 25., 30. dakikalarda (dk) ve işlem bitiminde kaydedilen SAB, DAB, OAB, KAH değerleri, intraoperatif ve postoperatif (perioperatif) dönemde gelişmiş istenmeyen yan etkiler, spinal aralığa girişim seviyesi (L2-3, L3-4, L4-5) kaydedildi.

Postoperatif ilk analjezik ihtiyacı zamanı Grup 1' de Grup 2' ye göre daha uzun saptanmış olup, bu fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Gruplara ait KAH ortalamaları, zaman içerisindeki değişimleri açısından karşılaştırıldığında 25. ve 30. dk ölçümler; Grup 2' de Grup 1'e göre anlamlı olarak düşük bulundu. Yan etkilere bakıldığında gruplar arası istatistiksel olarak anlamlı bir fark
olmadığı, iki grupta da en sık görülen yan etkinin bulantı-kusma olduğu tespit edildi.

Sonuç olarak spinal anestezi sonrası ilk analjezi gereksinim zamanının sabah diliminde alınan hasta grubunda öğleden sonra alınan hastalara göre anlamlı derecede uzun olduğunu tespit ettik.

Abstract:
The circadian rhythm is the most important of the main rhythms that affect our daily lives. The time-dependency in the effectiveness of several drugs including local anesthetics has been shown by animal and human studies. The aim of this study is to prove whether circadian rythm has an effect on spinal anesthesia and, if any, its effect on postoperative analgesia by retrospectively studying the patients operated under spinal anesthesia.
This study was carried out after getting the approval of the Faculty Ethics Committee (28.12.2015-182) by retrospectively scanning files of 18-65 year-old patients with ASA I-II-III who operated on for ingunial hernia and anorectal surgery (perianal fistula, hemorrhoid and anal fissure) under spinal anesthesia in the general surgery room and also by obtaining patient data from file records and postoperative analgesia follow-up forms. Patients were divided into two groups according to the time when they were taken into surgery: between 06.00-12.00 (Group 1) and 12.00- 18.00 (Group 2) and recorded in follow-up forms in view of the data obtained from the file record. Time to first analgesic request (min), time to start walking (min), time to first urination (min) and patient satisfaction evaluated and by means of a 5-point scale (0 = bad, 1 = moderate, 2 = good, 3 = very good, 4 = excellent ) were detected and recorded. The files of the patients were examined and their demographic data such as age (year), body weight (kg), height (cm), gender, ASA scores (I-III), time to perform spinal anesthesia, duration of anesthesia and surgery, patients' additional diseases, intraoperative  systolic arterial pressure (SAP), diastolic arterial pressure (DAP), mean arterial pressure (MAP), heart rate (HR) before the operation (control) and at the 5., 10., 15., 20., 25., 30. minute (min) and at the end of the process (end), side effects in the perioperative period, spinal range interference level (L 2-3, L3-4, L 4-5), time to reach adequate anesthesia level (T 10) for surgery were recorded.
The time to first analgesic request in postoperative period was longer in Group 1 when compared to Group 2, and this difference was found to be statistically significant (p<0.0001).  When HR averages of the groups were compared with regard to their changes over time, it was found out that they were significantly lower in Group 2 than in Group 1 in terms of 25. and 30. min-measurements. There was no statistically significant difference regarding the detected side effects between the groups and the most common side effect was nausea- vomiting in both groups.
As a result, we found out that the time to first analgesic request after spinal anesthesia was significantly longer for the morning group than evening group.