Rengin psikolojik ve fizyolojik etkilerinin sanat ile terapi yönteminde kullanımı ve eğitim-öğretime katkısı
The use of pshychological and physiological effects of colour in art theraphy method and its contribution to education and training
Yazar: DİLER ÇELİKÖRS
Danışman: DOÇ. DR. MEDİNE İRAK
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Görsel Sanatlar Ana Sanat Dalı / Görsel Sanatlar Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Renk olgusu, tarihsel süreçte eklenen yeni teori ve yaklaşımlarla, sanatın elemanı olmakla sınırlı kalmamıştır. Renklerin, gözle görünen tayfa ait ya da gözle görünemeyen ışık alandakileri ayırmaksızın, insanın yaşam ortamı, öğrenim alanı, duygu durumu ya da fiziksel sağlığı üzerinde önemli etkileri vardır. Bu etkiler renk kullanımı ile ilgili bütünsel yöntem ve kullanım alanlarının araştırılıp incelenmesine ve geliştirilmesine zemin hazırlamıştır. Renk hususunda ortaya konulan buluş ve kavrayışlarla, "Sanat Terapisi"," Renk Terapisi", "Kroma tedavi" (Renk Rezonans Terapisi) gibi uygulama alanları hem psikolojik hem de fizyolojik tedavi yöntemleri geliştirilmiştir. Renk, psikoterapötik çalışmalar kapsamında geliştirilen resim analizi odaklı projektif testlerin ve psikoterapötik sanat terapilerinin en önemli elemanlarından biri olarak kabul görmektedir.  Renklerin Tedavi maksatlı kullanımın yansıra, sağlıklı bireylerin gelişimlerine pozitif yönde etki edebilmektedir. Rengin stratejik kullanımı ile öğrenmeyi, odaklanmayı, yaratıcılığı destekleyici etkilerinden faydalanmanın yolları incelenerek önemli bulgulara ulaşılmıştır. 
Bu çalışmanın amacı, renk olgusunu, çok yönlü ele alıp, rengin oluşumu ve algılanması ile ilgili yapılan araştırmaları derleyerek edinilen kapsamlı bilgiler ışığında, rengin kullanım alanları ile insanın beden ve ruh sağlığı üzerindeki etkilerini, bugüne kadar yapılmış olan akademik araştırmalar ve deneyler ışığında ortaya çıkarmaktır. Bu bilimsel deneyler referans alınarak İstanbul, Âşık Veysel Güzel Sanatlar Lisesi, 14-15 yaş aralığında odak grup olarak belirlenen denekler ile (öğrenciler) uygulama yapılmış ve bu uygulamadan elde edilen bulgular ile odaklanma ve yaratıcılığın renkle bağlantısının analizi yapılmaya çalışılarak, eğitim – öğretim sürecine ne şekilde eklenebileceğine dair öneriler sonuç bölümünde değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Renk, Renk Teorileri, Renk Algısı, Renk Terapisi, Sanat Terapisi, Yaratıcılık, Zihinsel performans

Abstract:
The phenomenon of color has evolved beyond being merely an artistic element, influenced by new theories and approaches throughout history. Colors significantly affect various aspects of human life, including living environments, learning, emotional states, and physical health, regardless of their visibility spectrum. These effects have prompted the research and development of holistic methods and applications related to color usage. Discoveries in color have led to the development of application fields like "Art Therapy," "Color Therapy," and "Chromotherapy" (Color Resonance Therapy), offering both psychological and physiological treatment methods. Color is also a key element in projective tests and psychotherapeutic art therapies. In addition to therapeutic uses, colors can positively impact the development of healthy individuals, supporting learning, concentration, and creativity.
This study aims to explore color from multiple perspectives, compiling research on color formation and perception. It seeks to reveal the effects of color on human health and creativity, based on existing academic research and experiments. An application was conducted with a focus group of students aged 14-15 at Istanbul Aşık Veysel Fine Arts High School. The findings were analyzed to explore the connection between focus, creativity, and color, with suggestions for integrating these insights into the educational process evaluated in the conclusion.

Keywords: Color, Color Theories, Color Perception, Color Therapy, Art Therapy, Creativity, Mental Performance