Kripto paralarda üçlü arbitraj analizi
Analysis of triangular arbitrage in the crypto currency market
Yazar: NÜKHET NUR SAYIN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ERHAN ULUCEVİZ
Gebze Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Bu çalışma, Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH), Tehter (USDT) ve Polkadot (DOT) gibi önemli kripto para borsalarının önde gelen varlıkları kullanılarak oluşturulan; aynı zaman aralığında işlem gördüğü düşünülen kripto para çiftleri arasındaki üçlü arbitraj fırsatlarını incelemektedir. Bu amaçla, dünyanın en büyük kripto para işlem hacmine sahip kripto para borsası Binance tarafından sağlanan ETH-BTC, BTC-USDT, ETH-USDT, DOT-ETH, DOT-BTC kripto para ikilileri kullanılarak ETH-BTC-USDT-ETH ve DOT-ETH-BTC-DOT örüntüsü ile geçmişe dönük arbitraj analizi yapılmıştır. Kullanılan veriler, Ağustos 2017 ve Mayıs 2024 tarihleri arasında ve yaklaşık 3,5 milyon adettir. Bu veriler, 1 dakikalık frekansta toplulaştırılmıştır. Uygun şekilde düzenlenen ve işlenen bu veriler arasında tespit edilen arbitraj fırsatları; iki farklı "üçlü kripto varlık kombinasyonu" içerir.  İki farklı kripto varlık kombinasyonu ile hesaplanan üçlü arbitraj senaryosu 0,0001, 0,00025, 0,0005 ve 0,00075'lik komisyon oranları baz alınarak iki farklı hesaplama türü ile dakikalık olarak hesaplanmıştır. Bunun sonucunda elde edilen geçmişe dönük arbitraj fırsatlarında yıl ve ay bazlı analizler yapılmıştır. Yapılan analizler; arbitraj fırsatlarının her iki senaryo için de özellikle düşük komisyon oranlarında (0,0001 ve 0,00025 gibi) 2017, 2018 ve kısmen 2019 yılının başlarında görece yüksek sayıda olduğunu göstermiştir. 2019 ve sonrasında ise bu sayıda hızlı bir düşüş yaşandığı gözlemlenmiştir. Bu düşüş; COVID-19 pandemisi sebebi ile yaşanan küresel çaptaki karantina döneminde insanların çevrim içi alım satımlara yönelmesi ve bu fırsatları değerlendirmesi, bu yönelimin en güvenilir ve bilindik kripto paralara doğru daha yüksek seviyede olması, kripto para borsalarında söz konusu kripto para birimlerinin işlem hacminin artışı sonucu gerçekleşmiş olabilir. Aynı zamanda bu değişkenliğin sebebinin etkin piyasa hipotezinin bir sonucu olduğu şeklinde de yorumlanabilir.

Abstract:
This study examines the triangular arbitrage opportunities between cryptocurrency pairs created using major cryptocurrency assets such as Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH), Tehter (USDT) and Polkadot (DOT). For this purpose, data provided by Binance, the world's largest cryptocurrency exchange, is used. Approximately 3.5 million data used spans a period from August 2017 to May 2024 and is aggregated at 1-minute frequency. Using various commission rates scenarios, appropriately organized and preprocessed data are used to identify arbitrage opportunities arising from the observed price differences under a triangular arbitrage scenario with two different combinations of three crypto assets and two different calculation methods. The analysis showed that the number of arbitrage opportunities was relatively high in 2017, 2018 and partially in early 2019, especially at low commission rates (such as 0.0001 and 0.00025). In 2019 and beyond, however, there was a rapid decline in this number. These declines can be attributed to the fact that the high number of arbitrage opportunities decreased during the global lockdown period due to the COVID-19 lockdowns as people turned to online trading and took advantage of these opportunities. This can also be interpreted as a consequence of the efficient market hypothesis.