Nusaybin'e göç olgusu ve sosyal uyum üzerine bir araştırma
A study on the phenomenon of migration to Nusaybin and social cohesion
Yazar: MEHMET ÖZER
Danışman: PROF. DR. HACER TOR
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Sosyoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Göç toplumların ve bireylerin hayatlarında oldukça önemli etkiler yaratan bir olgudur. Bu araştırma ile 1980 yılından sonra, Nusaybin'e göç eden insanların, göç etme ve Nusaybin'i tercih etmelerinin nedenlerinin, göç kararını nasıl verdiklerinin, göç sürecinde hissettikleri duygularının ve Nusaybin'deki yeni yaşamlarına uyum sağlama süreçlerinin incelenmesi amaçlanmıştır. 1980 yılı ve sonrası, Türkiye'deki iç göç hareketliliğinin önemli dönemlerinden birini teşkil etmektedir. Bu nedenle çalışma, zaman olarak 1980-2000 yılları arasında Nusaybin'e yurt içinden göç eden vatandaşlar kapsamında sınırlandırılmıştır. Nitel olarak tasarlanan bu çalışmada veriler, kartopu örnekleme tekniği ile belirlenen 20 katılımcı ile yapılan yarı-yapılandırılmış görüşmeler sonucunda elde edilmiş ve betimsel analiz tekniği kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan görüşmeler neticesinde katılımcıların; terör, geçim sıkıntısı/işsizlik, kan davası ve iş teklifi almak üzere dört temel nedenden kaynaklı olarak Nusaybin'e göç ettikleri görülmüştür. Katılımcıların, 14'ünün terör ve kan davası gibi sebeplerle zorunlu olarak göç etmek durumunda kaldığı, altısının ise ekonomik kaygılar ve fırsatlar nedeniyle gönüllü olarak göç ettikleri tespit edilmiştir. Nusaybin'in tercih edilme nedenleri ise, iş imkânı olması, memlekete yakın olması ve Nusaybin'de akrabaların bulunması olmak üzere üç ana başlık altında toplanmıştır. Nusaybin'e göç eden katılımcıların, çoğunlukla Abdulkadirpaşa, Fırat, Dicle, Yenişehir ve Zeynelabidin mahallelerinde ikamet ettikleri tespit edilmiştir. 2016 yılında Nusaybin'de meydana gelen hendek/barikat olayları kapsamında, söz konusu mahallelerde çok şiddetli çatışmalar yaşanmış, olaylar sonucunda, 17 katılımcının evlerinin tamamen yıkıldığı ya da hasar gördüğü, sadece üç katılımcının evlerinin yıkılmadığı görülmüştür. Göç edilen yeni yerleşim yerine uyum sağlamanın göstergelerinden biri, kendini oraya ait hissetme duygusudur. Nusaybin'e göç eden katılımcıların, 14'ünün kendilerini Nusaybinli olarak gördükleri ve altı katılımcının ise görmedikleri tespit edilmiştir. Nusaybin'e göçün gerçekleştiği o dönemde, ilçede yürütülen ticari ve tarımsal faaliyetlerin, birçok iş olanağı yaratması nedeniyle, Nusaybin'e göç edenlerin iş bulma konusunda herhangi bir sıkıntı yaşamadıkları ve katılımcılardan, 17'sinin Nusaybin'e göç etmiş olmaktan pişman olmadıkları, sadece üç katılımcının pişman oldukları ve geri dönme düşüncesine sahip oldukları görülmüştür.

Abstract:
Migration is a phenomenon that has significant effects on the lives of societies and individuals. This study aims to examine the reasons why people who migrated to Nusaybin after 1980 migrated and preferred Nusaybin, how they made the decision to migrate, the emotions they felt during the migration process and the process of adapting to their new lives in Nusaybin. 1980 and afterwards constitute one of the most important periods of internal migration mobility in Turkey. For this reason, the study was limited in time within the scope of citizens who migrated to Nusaybin between 1980 and 2000. In this qualitatively designed study, the data were obtained through semi-structured interviews with 20 participants selected by snowball sampling technique and analyzed using descriptive analysis technique. As a result of the interviews, it was observed that the participants migrated to Nusaybin for four main reasons: terrorism, livelihood problems/unemployment, blood feud and job offers. It was determined that 14 of the participants had to migrate compulsorily due to reasons such as terrorism and blood feud, while six of them migrated voluntarily due to economic concerns and opportunities. The reasons for preferring Nusaybin are categorized under three main headings: job opportunities, being close to the hometown and having relatives in Nusaybin. It was determined that the participants who migrated to Nusaybin mostly resided in Abdulkadirpaşa, Fırat, Dicle, Yenişehir and Zeynelabidin neighborhoods. In 2016, within the scope of the trench/barricade events that took place in Nusaybin, very violent clashes took place in the neighborhoods in question, and as a result of the events, it was observed that the houses of 17 participants were completely destroyed or damaged, while the houses of only three participants were not destroyed. One of the indicators of adaptation to the new settlement is the feeling of belonging to it. It was determined that 14 of the participants who migrated to Nusaybin considered themselves as Nusaybin residents and six participants did not. Since the commercial and agricultural activities carried out in the district at the time of migration to Nusaybin created many job opportunities, it was observed that those who migrated to Nusaybin did not have any problems in finding a job and 17 of the participants did not regret having migrated to Nusaybin, while only three participants regretted it and had the idea of returning.