Sürdürülebilirlik ve ürün kalite performansının tüketici satın alma davranışına etkisi
Impact of sustainbility and quality performance on consumer's buying behaviours
Yazar: ECE KÜÇÜLMEZ
Danışman: DOÇ. DR. GÜLİN İDİL SÖNMEZTÜRK BOLATAN
Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İşletme Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering ; İşletme = Business Administration
Dizin: Kalite = Quality ; Satın alma = Purchasing ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Yapısal eşitlik modelleme = Structural equation modeling

Özet:
Araştırma kapsamında; Sürdürülebilir ürünlerin kalite performansı aracılığı ile tüketiciler üzerinde satın alma davranışlarını üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Tüketicilere yönelik yapılan çalışmada; veriler rastgele seçilen toplam 313 kişi ile kolayda örnekleme tekniği ile anket formu kullanılarak toplanmıştır. Anketlerden elde edilen veriler, SPSS 21.0 ve AMOS 21.0 programı ile analiz edilmiştir. Çalışma da değişkenler arasındaki nedensel ilişkileri ortaya koymak için yapısal eşitlik modeli kullanılmıştır. Ölçeklerin yapı geçerliğinin belirlenmesi için açımlayıcı faktör analizi, güvenirlik düzeyinin belirlenmesi için cronbach's alfa katsayısı hesaplanmıştır. Ölçeğin faktör analizine uygun olup olmadığını anlamak amacıyla Kmo ve Bartlett testi yapılmıştır. Baron ve Kenny Yöntemi ile yapılan aracılık testi ile ürün kalite performansının tam aracılık rolü ile sürdürülebilir ürün algısının tüketici satın alma davranışını doğrudan etkilediği görülmüştür. 
Çalışmaya katılan tüketicilerin, sürdürülebilir ürünlerin daha sağlıklı ve yararlı olduğunu düşünmeleri nedeniyle, büyük ölçüde sürdürülebilir ürünleri tercih ettikleri belirlenmiştir. Tüketicilerin yaş aralığı ve eğitim düzeylerine bağlı olarak, kalitenin tüketici davranışları üzerinde etkisi olduğu gözlenmiştir. Tüketicilerin aynı zamanda sürdürülebilir ürünleri satın alırken dikkat ettikleri kriterlerin başında kaliteden sonra fiyata önem verdikleri görülmüştür. 
Çalışmanın faktör analizi sonuçlarına göre tüketicilerin satın alma kararlarını etkileyen anket formu dört bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın ilk bölümü demografik özelliklerden, ikinci bölümü ürün kalite performansından, üçüncü bölümü ise tüketici satın alma davranışından oluşmaktadır. Anketin son kısmı olan dördüncü kısımda ise sürdürülebilirlik ile anket tamamlanmıştır. Araştırmanın amacı, tüketicilerin sürdürülebilirlik ve ürün kalite performansının tüketici satın alma davranışı üzerindeki etkisini araştırmak, sürdürülebilirliğin tüketici satın alma davranışı üzerindeki etkisini araştırmak, ürün kalite performansının sürdürülebilirlik ile tüketici satın alma davranışı arasındaki aracılık etkisinin olup olmadığını tam olarak ortaya koymaktır. Ürün kalite performansına en fazla etki eden değişkenler; ürünün güvenilirliği, ürünün dayanıklılığı ve ürünün tasarımı olduğu bulunmuştur.  Ürün kalite performansının tüm tüketici satın alma ölçütlerini pozitif yönde etkilediği görülmüştür. Tüketici satın alma davranışına en çok etki eden iki değişken ise ürünün satış sonrası hizmetleri ve satış danışmanının davranışları olarak bulunmuştur. Sürdürülebilirlikte ekolojiyi dört değişken olumlu yönde etkilemiştir. Bunlar sırasıyla bir ürünün ekolojik avantajları ve dezavantajları hakkında bilgi sahibi olma isteği, tüketici çabasının çevre kirliliğinin önlenmesindeki katkısı, çevre dostu organik etiketli ürünlerin daha fazla satın alınma arzusu ve ürün satın alımında daha sağlıklı ürünlerin tercih edilmesidir. Sürdürülebilirlikte ekolojinin tüm tüketici satın alma ölçütlerini pozitif yönde etkilediği görülmüştür. Sürdürülebilir ürünleri ise iki değişken olumlu yönde etkilemiştir. Bunlar sürdürülebilirlik kavramının toplum için ekonomik büyümeden daha önemli olduğu ve daha sağlıklı ürünler için daha fazla ücret ödeme isteğidir. Sürdürülebilir ürünlerin tüm tüketici satın alma ölçütlerini pozitif yönde etkilediği görülmüştür.

Abstract:
Within the scope of this study, it is aimed to identify the impacts of sustainable products' performance of quality on consumers' buying behaviour. In this study conducted on consumers, data was collected from a total of randomly selected 313 persons through convenience sampling technique by using a survey form. Data obtained through these survey forms was analysed with SPSS 21.0 and AMOS 21.0 programmes. In order to reveal causal relationship among variants, structural equation model was utilised. In order to identify construct validity of scales exploratory factor analysis was calculated, and Cronbach's alpha coefficient was calculated in order to determine reliability level. Kmo and Bartlett tests were performed in order to understand whether the scale was suitable for factor analysis. Mediation test performed through Baron and Kenny method has revealed that full mediation role of product quality performance and sustainable product perception has a direct impact on consumers' purchase behaviour. Because of the participant consumers consider that sustainable products are more healthy and beneficial, it is designated that they widely prefer sustainable products. Based on consumers' age interval and educational level, it is observed that quality has an impact on consumer behaviours. It is recognised that consumers regard the price after quality while purchasing sustainable products. According to factor analysis results of this study, the survey form affecting consumers' buying decisions is composed of four sections. The first section of the study consists of demographic characteristics, the second section of product quality performance, and the third section of consumer purchase behaviour. In the fourth and last section, the survey was completed with sustainable quality perception. The aim of the research is to investigate the effect of sustainability and product quality performance of consumer's on consumer purchasing behavior, to investigate the effect of sustainability on consumer purchasing behavior, to fully reveal whether product quality performance has a mediating effect between sustainability and consumer purchasing behavior. The variables that affect the product quality performance the most; reliability of the product, durability of the product and the design of the product. It has been observed that product quality performance affects all consumer purchasing criteria positively. The two variables that most affect the consumer purchasing behavior are the after-sales services of the product and the behaviors of the sales consultant. In sustainability, four variables have affected ecology positively. These are, respectively, the desire to have information about the ecological advantages and disadvantages of a product, the contribution of consumer effort to prevent environmental pollution, the desire to buy more environmentally friendly organic labeled products, and the preference for healthier products in product purchase. It has been observed that ecology in sustainability positively affects all consumer purchasing criteria. Two variables positively affected sustainable products. These are that the concept of sustainability is more important to society than economic growth and the willingness to pay more for healthier products. Sustainable products have been found to positively affect all consumer purchasing criteria.