Değerler eğitimi açısından Tûtînâme
Tutiname terms of values education
Yazar: SULTAN KOÇ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET NURİ ÇINARCI
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değerler eğitimi = Values education ; Edebi eserler = Literary works ; Tutiname = Tutiname ; Türk edebiyatı = Turkish literature ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education

Özet:
Eğitim kurumlarının temel misyonu sadece beceri, meslek ve bilgi kazandırmak değildir. Okullar güzel ahlakı, dürüstlüğü, çalışkan olmayı ve topluma yararlı bireyleri yetiştirme görevini de üstlenir. Toplumları bir arada tutan her toplumun kendine ait dili, inanışı, kültürü ve değerleri vardır. Değer, bireyin yaşama bakış açısını ve amacını belirleyen, kararlarına etki eden, inançlarını aksettiren ve yaşam ilkelerini oluşturan tercih olarak bilinmektedir. Toplum kendi değerleriyle şekillenmek ve her nesli bu değerlerle yoğurmak ister. Bu nedenle her toplumun ilk yükümlülüğü bu değerleri küçük yaştaki çocuklara aşılamaktır. Değer eğitiminin her yaşa uygulanması tabi ki aynı yolla sağlanamaz. Özellikle küçüklere aşılanması, onların seviyelerine inmeyi de gerektirir. Telkin yolu, öğüt verme ve bu öğütleri edebi sanatlarla çocuğa aktarmak gerekmektedir.
Edebî eserlerin ortaya çıkışında düşünceler önemli bir paya sahiptir. Toplumsal olarak edebî eserlerin amacı bireylerin hayata karşı bakış açısını geliştirmede bir araç olarak kullanılabilir. Behçet Necatigil'in tercüme ettiği ve anonim olan Tûtînâme adlı eserde değerler eğitimi ve değerlerin aktarılması ve özellikle bu değerlerin zengin içerikli öykülerde var olması eserin araştırma konusu olarak seçilmesinde en büyük etkendir. Tûtînâme'nin değerler eğitimi açısından analizini yapmak, tespit edilen değerlerin nasıl ifade edildiklerini ve ön plana çıkan değerleri belirlemek bu araştırmanın amaçlarındandır. Tûtînâme'nin hem yapı bakımından iç içe geçmiş hikâyelerden oluşması hem de sıradan denilebilecek gündelik olayları ve masal formundaki unsurları modern yöntemlerle bir arada barındıran mensur hikâye örneklerinden oluşması onu değer ve değerler eğitimi bağlamında zengin kılmaktadır. Eserdeki hikâye içinde hikâye, çerçeve hikâye özelliği, hitap ettiği çevre açısından daha dikkat çekicidir. Bu hikâyeler aracılığıyla topluma ve kişiye kazandırılmak istenen değerler aktarılmaktadır.

Abstract:
The task of schools is not only to provide skills, professions and knowledge. More important than these, it also undertakes the duties of raising an individual with good morals, honest, hardworking and beneficial to the society. Every society that holds societies together has its own language, belief, culture and values. Value is known as the choice that determines the individual's perspective and purpose in life, influences their decisions, reflects their beliefs and creates life principles. Society wants to be shaped by its own values and to knead every generation with these values. For this reason, every society considers it one of their first obligations to instill these values, especially in the minors. Of course, the application of values education to all ages cannot be achieved in the same way. Vaccination, especially to minors, presupposes descending to their level. The way of suggestion, giving advice and transferring these advices to the child through literary arts is necessary.
Since literary works affect the child in terms of hearing and thinking, it is important in our society to reflect the perspective of life on the child. This work is considered appropriate in terms of values education and the transfer of values, especially the fact that it has rich stories in terms of these values. The purpose of this research is to analyze Tutiname in terms of values education, to determine how the determined values are expressed and the values that come to the fore. In particular, the fact that the work is a series of stories that are intertwined in terms of structure and that it is an example of a prose story that combines ordinary daily events and elements in fairy tale format with modern methods is a work rich in values transfer. The story within the story, the frame story, feature in the work is more remarkable in terms of the environment it addresses. Through these stories, the values that are desired to be brought to the society and the individual are conveyed.