Güzel Sanatlar eğitiminde Monobaskı tekniğinin etkin öğrenme ve mesleki beceri bağlamında öğretmen adaylarına kazanımları: Eylem araştırması
Achievements of Monoprint technique for teacher candidates in the context of effective learning and professional skills in Fine Arts education: Action research
Yazar: AHMET DOKSANOĞLU
Danışman: PROF. DR. H. MÜJDE AYAN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Aktif öğrenme = Active learning ; Baskı resim = Printmaking ; Baskı teknikleri = Printing techniques ; Güzel sanatlar = Fine arts ; Mesleki beceriler = Professional skills ; Monobaskı tekniği = Monoprint technique ; Sanat eğitimi = Art education

Özet:
Bu araştırmada "Güzel Sanatlar Eğitiminde Etkin Öğrenme Becerisi" geliştirmede bir
şema örneği olarak monobaskı tekniğinin öğrencilere kazanımları incelenmiştir. Araştırma
yöntemi olarak, güncel bir eğitim ortamı ve öğrenci gurubuyla (Yoğunluk Örneklemi),
"derinlik, yoğunluk ve öznellik" doğrultusunda deneyime dayalı bir süreç yürütüleceğinden,
nitel araştırma tekniklerinden "Araçsal Durum Çalışması" kullanılmıştır. Uygulama
sürecinin detaylı olarak analiz edilebilmesi için araştırmada; video kaydı, araştırmacı
günlüğü, gözlem raporu ve yarı yapılandırılmış görüşme formları kullanılmıştır. Görüşme
formları her hafta uygulama sürecine yönelik hazırlanmış ve uygulama sonunda öğrencilere
sunulmuştur. Etkin öğrenme becerisi bağlamında monobaskı pratikleri "örgütleme",
"uyum", "özümleme" ve "uygu" gibi süreçler ile olan bağlantıları nedeniyle Piaget'in
yapılandırmacı yaklaşımı ile ilişkilendirilmiş ve araştırmanın problematiğine uygun şekilde
açıklanmaya çalışılmıştır. Araştırma monobaskı tekniği ve etkin öğrenme arasındaki ilişkinin
betimlenebilmesi ve tüm yönleriyle deneyime dönüşebilmesi için on iki hafta olarak
planlanan (16.10.2019-08.01.2020) bir süreci kapsamaktadır. Araştırma, hazırlık süreci
(16.10.2019-23.10.2019), uygulama süreci (23.10.2019-18.12.2019) ve araştırmanın genel
olarak değerlendirilmesi (25.12.2019-08.01.2020) olmak üzere üç bölümde planlanmış ve
uygulanmıştır.
Araştırmanın ilk iki haftası "Teorik" ve "Uygulama" olmak üzere ikiye ayrılmıştır.
I.Hafta teorik süreçte öğrencilere "Özgünbaskı ve Teknikleri" temalı sunum yapılmıştır.
Anlatım süresince yer yer öğrencilerden gelen sorular cevaplanmıştır. Sunumda ağırlıklı
olarak monobaskı üzerinde durulmuş ve araştırmanın teorik temelini oluşturan;
"Monobaskıyı nasıl tanımlayabiliriz?", "Monobaskıyı diğer baskı türlerinden ayıran ve
biricikleştiren yanlar nelerdir?" ve "Monobaskı üretim süreci nasıl işlemektedir?" gibi
sorular cevaplanmaya çalışılmıştır. I.Hafta uygulama sürecinde araştırmacı; monobaskı
yöntemlerini teorik ve uygulamalı olarak örneklendirmiştir. II.Haftada monobaskı tekniğini
kullanan sanatçılardan örnekler gösterilmiş ve teknik yaklaşımları üzerinde durulmuştur.
Uygulama sürecinde ise araştırmacı tarafından çeşitli yöntemleri kapsayan monobaskı
uygulamaları aşama aşama anlatılarak oluşturulmuş ve uygulanmıştır. I. ve II. Haftalarda
monobaskı tekniğinin görsel örneklerle desteklenerek, uygulamalı ve interaktif bir şekilde
sunulmasıyla öğrencilerin teorik ve teknik olarak yeterli ön bilgiye sahip olması
amaçlanmıştır.
Eylem araştırma süresince (23.10.2019-18.12.2019) öğrenciler: mevcut bilgilerini
kullanarak planlamış oldukları bir kompozisyonu baskı sürecine aktarma ve geliştirme
açısından gözlenmiş ve değerlendirilmiştir. Diğer yandan uygulamanın alt amaçları eşliğinde
etkin öğrenme ve beceri geliştirme bağlamında bu teknik işlerliğin sonuçları araştırılıp
bulgulandırılmıştır. Araştırma grubuna 'Organik Birlik' ve 'Yığınlar İçinde' konuları
verilmiştir. Her öğrenciden bu konulardan birini seçerek eskiz planlaması istenmiştir. Eskiz
planlarken öğrencilere dikkat etmeleri gereken hususlar detaylı bir şekilde belirtilmiştir.
Verilen bilgiler ışığında öğrenciler konularına yönelik görsel tasarımlarını monobaskıya
dönüştürmüşlerdir. Araştırma süreci boyunca öğrenciler teknik becerilerini geliştirirken,
yaratıcı, özgür ve dinamik bir üretim süreci gerçekleştirmeleri için cesaretlendirilmiş ve
desteklenmiştir. Öğrencilerin etkin bir eğitim ortamını tüm sınırsızlığı ile kullanmaları
amaçlanmıştır. Araştırma sürecinin genel olarak değerlendirilmesi bakımından uygulama
sürecinin son iki haftası uygulanan görüşme formları ile öğrencilerin eylem araştırma süreci,
monobaskı tekniği ve ortaya çıkan baskı çalışmaları ile ilgili genel düşünceleri alınmış ve
araştırma süreci sonlandırılmıştır.
Öğrencilerle yapılan monobaskı uygulamaları göstermiştir ki; eğer monobaskı süreci
doğru bir şekilde yapılandırılırsa öğrencilerin öğrenme stratejilerini kullanabilmeleriyle
birlikte teknik bilgiyi edinmelerine ve pekiştirebilmelerine, yaratıcılıklarına, zamanı etkin
kullanmalarına, hızlı karar vermelerine ve tasarım öğelerini yüzeyde etkili kullanmalarına
katkı sağlayabilir. Bunun yanında monobaskı tekniği, öğrencilerin diyalektik bir öğrenme
süreci oluşturmasında ve bilgiyi yapılandırarak düşüncelerini özgün bir anlatım diline
dönüştürebilmelerinde etkili bir araç olduğu da görülmüştür.

Abstract:
In this research, the achievements of the monoprinting technique to students as an
example of a schematic that developed "Effective Learning Skills in Fine Arts Education"
was examined. As a research method, there is a process condition, a "Instrumental Case
Study", which is one of the qualitative research techniques, in the "experiments of depth,
density and subjectivity", with a current educational environment and student group (Density
Sample). For research in practice; Review video recording, researcher diary, observation
report and semi-structured interview forms. Interview forms are available every week for
students in the preparation and application. In the context of effective learning skills, mono
printing practices have been associated with Piaget's constructivist approach due to their
connections with processes such as "organizing", "adaptation", "assimilation" and "practice"
and tried to be explained in accordance with the problematic of the research. . The research
covers a process that is planned as twelve weeks (16.10.2019-08.01.2020) in order to
describe the relationship between mono printing technique and effective learning and to
transform it into experience in all aspects. The research preparation process (16.10.2019-
23.10.2019), the research implementation process (23.10.2019-18.12.2019) and the overall
evaluation of the research (25.12.2019-08.01.2020) are planned and implemented.
The first two weeks of the research are divided into two as "theoretical" and "practical".
During the first week, a presentation on the theme of "Original Printing and Techniques"
was given to the students. During the course, questions from students were answered. The
presentation focused mainly on mono printing and forms the theoretical basis of the research;
"How can we define mono printing?", "What are the aspects that distinguish and make mono
printing different from other types of printing?", "How does the production process of
monoprinting work?" Questions such as tried to be answered. Researcher in Week I
application; exemplified mono printing methods both theoretically and practically. In Week
II, examples of the artists using the mono printing technique are shown and their technical
approaches are emphasized. In the application process, mono- printing applications that
cover various methods were created and applied step by step by the researcher. I. and II.
weeks ıt is aimed that the students have sufficient theoretical and technically sufficient
knowledge by supporting the mono printing technique with visual examples and presenting
them in an applied and interactive way. In the action research process (23.10.2019-
18.12.2019), students: have been observed and evaluated in terms of transferring and developing a planned composition to the printing process using their existing knowledge.
On the other hand, in the context of effective learning and skill development, the results of
this technical operability have been researched and detected, accompanied by sub-objectives
of the application. The subjects of 'Organic Unity' and 'In Bulks' were given to the research
group. Each student was asked to plan a sketch by choosing one of these topics. The points
that students should pay attention to when planning sketches are detailed. In the light of the
information given, the students transformed their visual designs for their subjects into
monoprint. Throughout the research process, students were encouraged and supported to
develop a creative, free and dynamic production process while developing their technical
skills. The students are aimed to use an effective educational environment with all its
limitations. In such an environment, students can experience a production process in which
they use their feelings and thoughts freely. In terms of evaluating the research process in
general, the general ideas of the students regarding the action research process, mono
printing technique and emerging printing studies were taken with the interview forms
applied in the last two weeks of the application process and the research process was
terminated.
Monoprinting applications with students have shown that; If the monoprinting process
is properly configured, it can contribute to students' ability to use and learn strategies, as
well as to acquire and consolidate technical knowledge, to create creativity, to use time
effectively, to make quick decisions and to use design elements effectively on the surface.
In addition, the mono-printing technique is an effective tool for students to create a
dialectical learning process and to transform their thoughts into a unique language of
expression by constructing knowledge.