İç mimarlık eğitimi temel tasarım sürecinde yaratıcı düşüncenin geliştirilmesine yönelik bir yöntem önerisi
A proposal for developing creative thinking in the process of basic design in interior architecture education
Yazar: GÜLSÜM DAMLA AŞKIN
Danışman: DOÇ. DR. DAMLA ALTUNCU
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration

Özet:
İç mimarlık eğitimi alan öğrencilerin ilk yıldan itibaren yaratıcı tasarımlar üretmesi beklenir. Temel tasarım süreci, yaratıcı tasarımlar üretmek için ilk aşamadır ve aynı zamanda yaratıcı düşüncenin gelişmesinde önemli rol oynamaktadır. Bu süreç; öğrencilerin tasarıma dair özgün, eleştirel düşünebilen, öngörüleri olan ve estetik algıya sahip bireyler olmasını; düşünceler geliştirmesini, düşünceleri arasında ilişkiler kurabilmesini ve bu fikirleri uygulayabilmesini sağlamaktadır. 
Bu çalışmanın amacı, iç mimarlık eğitiminde temel tasarım sürecinde kullanılabilecek ve öğrencilerin yaratıcı düşüncelerini geliştirebilecek yeni bir eğitim yöntemi geliştirmektir. Bu doğrultuda 14 haftalık yeni bir ders izlencesi önerisi geliştirilmiştir. Önerilen ders izlencesi, dört ayrı uygulamadan oluşmaktadır. Uygulamaların her biri öğrencilerin tasarım öğe ve ilkeleri doğrultusunda farklı mekânlar üretmelerine imkân tanımaktadır. Uygulamalar, farklı problem durumlarından ve yaratıcı düşünce gerektiren çözüm önerilerinden oluşmaktadır. Araştırma, ulaşılabilirlik ve uygulanabilirlik açısından İstanbul Şehir Üniversitesi, İç Mekân Tasarımı Programı'nda gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, karma araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde yarı yapılandırılmış görüşme formu; nicel verilerin analizinde ön test-son test kontrol gruplu deneysel desenler tercih edilmiştir. Deney ve kontrol grubu öğrencilerinin yaratıcı düşüncelerinin gelişimi Torrance Yaratıcı Düşünce Testi ile ölçülmüş ve sonuçları karşılaştırılmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22.0 istatistik programı kullanılmıştır.
Birinci bölümde, tez çalışmasının önemi, amacı, kapsamı ve yöntemi belirlenmiştir. Aynı bölümde, literatür araştırmasına da yer verilmiştir. İkinci bölümde tasarım ve temel tasarım kavramları, temel tasarım süreci, yaratıcılık kavramı, yaratıcılığın gelişimi ve ölçümü konuları incelenmiştir. Üçüncü bölümde iç mimarlık eğitiminin ve temel tasarımın gelişim sürecine, iç mimarlık eğitiminden beklenen öğrenim çıktılarına, düşünsel ve formel tasarım metotlarına yer verilmiştir. Dördüncü bölümde, edinilen bu bilgiler doğrultusunda geliştirilen 14 haftalık eğitim modeli önerisi sunulmuştur. Beşinci bölümde öğrencilerle yapılan görüşmeler sonucunda elde edilen bulgulara, Torrance Yaratıcı Düşünce Testleri sonucunda elde edilen bulgulara ve verilerin analizlerine yer verilmiştir. Sonuç ve öneriler bölümünde, tez çalışması kapsamında elde edilen veriler,  iç mimarlık eğitiminde temel tasarım süreci içeren derslerden beklenen öğrenim çıktıları doğrultusunda, yaratıcı düşüncenin gelişimi açısından değerlendirilmiştir.

Abstract:
Students studying interior architecture are expected to produce creative designs from the first year onwards. The basic design process is the first step for producing creative designs and also plays an important role in the development of creative thinking. This process enables students to become individuals who can think uniquely and critically, who have an aesthetic perception, and to develop thoughts, establish relationships between their thoughts, and apply these ideas. 
The aim of this study is to develop a new education method that can be used in the basic design process in interior design education and can develop students' creative thoughts. In this context, a new 14-week course syllabus proposal was developed. The proposed course syllabus consists of four separate design projects. Each of the projects allows students to produce different spaces, in line with design elements and principles. Projects consist of different problems and solutions that require creative thinking. The research was carried out, by taking into consideration accessibility and applicability, in Istanbul Şehir University, Interior Design Program. In the study, mixed research methods were used. Semi-structured interview form in the analysis of qualitative data and experimental designs with pre-test/post-test control groups in the analysis of quantitative data, were preferred. The development of creative ideas in the students in the experimental and control groups was measured with the Torrance Tests of Creative Thinking and the results were compared. SPSS 20.0 statistical program was used in the analysis of the data.
In the first section, the importance, purpose, scope and method of thesis work were determined. In the same section, literature research was also included. In the second section, design and basic design concepts, basic design process, concept of creativity, and development and measurement of creativity were examined. In the third section, the development process of interior design education and basic design, learning outcomes expected from interior design education and intellectual and formal design methods were included. In the fourth section, the 14-week training model proposal, developed in line with this information, was presented. In the fifth section, the findings obtained as a result of the interviews with the students, the findings obtained through the Torrance Tests of Creative Thinking and the analysis of the data were included. In the conclusion and suggestions section, the data obtained within the scope of the thesis study have been evaluated in terms of the development of creative thinking in line with the learning outcomes expected from the courses containing the basic design process in interior architecture education.