Adelösan idiopatik skolyoz cerrahi tedavisinde enstrümantasyon tipi ve düzeltme miktarının vücut dengesi üzerine etkileri
Effects of instrümantation type and correction amount body balance in adolescent idiopathic scoliosis surgery
Yazar: İLKER ARIK
Danışman: PROF. DR. AHMET ESAT KITER
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology
Dizin: Beden algısı = Body image ; Cerrahi = Surgery ; Denge = Equilibrium ; Ergenler = Adolescents ; Ortopedi = Orthopedics ; Skolyoz = Scoliosis

Özet:
Giriş:  Adölesan idiopatik skolyoz 10-16 yaş arası çocuk popülasyonunun %1-3'ünü etkilemektedir.  Cerrahinin amacı, eğriliği düzeltmek, ilerlemesini durduracak füzyonu sağlamak, pelvis üzerinde santralize ve dengeli bir omurga elde etmektir. Literatürde cerrahi sonrası radyolojik düzelme ile klinik düzelmenin her zaman birbirini takip etmediğini bildiren yayınlar vardır. 
Amaç:  Bu çalışma cerrahi tedavi uygulanan hastaların ameliyat öncesi ve sonrası tüm vücut dengesinin saptanması ve bunun gövde dengesi, omuz asimetrisi ve vücut algısı üzerine etkilerinin incelenmesidir.
Yöntem: Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Kliniğinde 2008-2015 yılları arasında adölesan idiopatik skolyoz tanısı almış ve tek cerrah tarafından posterior enstrümantasyon ve füzyon teknikleri ile ameliyat edilen, en az 1 yıllık kontrolleri yapılmış olan hastalara ait dosyalar retrospektif olarak değerlendirildi. Radyolojik olarak koronal, sagital ve omuz dengesi parametreleri cerrahi öncesi (CÖ), cerrahi sonrası (CS) ve geç kontrollerinde (CS geç) surgimapspine (version:2.2.9.9.6, nemaris ınc., new york) yazılımı ile monitör üzerinden yapıldı. Klinik dijital fotoğraflar üzerinden omuz dengesine yönelik parametreler değerlendirildi. Ayrıca hastaların vücut algısı, postür, benlik saygı ve anksiyete düzeyleri ile fonksiyonel durumları son kontrollerinde kaydedildi.
Bulgular: çalışmaya 30'u (%88,2) kadın, 4'ü (%11,8) erkek olmak üzere yaş ortalamaları 14.67±2.49 (11-22) yıl olan toplam 34 hasta katıldı. Hastalarımızın ortalama takip süresi 36.52±21.09 (12-90) aydır. Büyük eğrilik cobb açısında CÖ-CS erken, CÖ-CS geç, CS erken- CS geç ölçümler (p<0.01), apikal vertebra translasyonu, T1 tilti ve klavikula açısında cö-cs erken, CÖ-CS geç (p<0.01), trunk shiftte ise yalnız CÖ-CS erken (p<0.01) ölçümler arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulundu. Radyografik ölçümlerle elde edilen omuz dengesi parametrelerinin ve klinik fotoğraflar üzerinden yapılan ölçümlerle elde edilen değerler istatistiksel olarak incelendiğinde; T1 tilti ile klavikula açısı, omuz yükseklik farkı, korokoid yükseklik farkı, arkadan aksiller katlantı açısı arasında (sırasıyla p=0.000, p=0.003, p=0.001, p=0.007), klavikula açısı ile omuz yükseklik farkı, korokoid yükseklik farkı arasında (sırasıyla p=0.000, p=0.000), omuz yükseklik farkı ile korokoid yükseklik farkı, arkadan aksiller katlantı açısı arasında (sırasıyla p=0.000, p=0.027), korokoid yükseklik farkı ile arkadan aksiller katlantı açısı arasında (sırasıyla p=0.048) anlamlı ilişki gözlendi. Önden aksiller katlantı açısı ile arkadan aksiller katlantı açısı, önden omuz yükseklik açısı, arkadan omuz yükseklik açısı arasında (sırasıyla p=0.000, p=0.000, p=0.000), arkadan aksiller katlantı açısı ile önden ve arkadan omuz yükseklik açısı arasında (sırasıyla p=0.007, p=0.000) ve önden omuz yükseklik açısı ile arkadan omuz yükseklik açısı arasında (p=0.000) istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptandı. Pelvik insidans ile çalışmacının postür algısı arasında istatistiksel olarak pozitif anlamlı düzeyde bir ilişki (p=0.004) gözlenirken diğer tüm parametreler arasında herhangi bir ilişki  (p>0.05) saptanmadı.
Sonuç: Hastaların koronal ve sagital dengesinde preoperatif dönemde ciddi bir bozulma olmadığı, ameliyat sonrasında değişen koronal ve sagital dengenin yine fizyolojik sınırlar içinde kaldığı gösterilmiştir. Arka plandan çekilen klinik dijital fotoğraflardaki aksillar katlantı çizgisi ile T1 tilti arasındaki pozitif ilişkinin omuz asimetrisinin değerlendirilmesinde güvenilir bir yöntem olabileceğini düşünmekteyiz. Vücut algısı ile omuz dengesi arasında ilişki gösterilememe nedeni bu parametrenin kısmen sübjektif olması ve hastanın sosyokültürel düzeyinden etkilenmesi olabilir.

Abstract:
Introduction: Adolescent idiopathic scoliosis affects 1-3% of children, aged 10-16 years. The purpose of the surgery are correcting the curvature, providing fusion to prevent progression of scoliosis, centralizing the pelvis, achieving a balanced spine. There are studies in the literature that postoperative radiological healing and clinical improvement are not compatible with each other.
Purpose: This study was performed to determine the pre-and post-operative whole body balance of patients undergoing surgical treatment and investigate its effects on the trunk balance,  shoulder asymmetry and body perception.
Methods: Data of the patients who were operated by the same surgeon with posterior instrumentation and fusion techniques due to adolescent idiopathic scoliosis at Pamukkale University Medical Faculty Orthopedics and Traumatology Clinic between 2008 to 2015, were reviewed retrospectively. Radiologically, coronal, sagittal and shoulder balance parameters were measured before surgery (BS), after surgery (AS), and follow-up after surgery (FS) with surgimapspine software (version:2.2.9.9.6, nemaris ınc., new york). Clinical digital photographs were used to evaluate shoulder balance. In addition, patients' body perception, posture, self-esteem and anxiety levels and functional status were recorded at the last follow-up.
Results: A total of 34 patients were included in the study, 30 of whom were female (88.2%) and 4 were male (11.8%) and whose mean age was 14.67 ± 2.49 (11-22) years. The mean follow-up duration of patients is 36.52 ± 21.09 (12-90) months. There was a significant difference in major curvature cobb angle BS-AS, BS-FS, AF-FS (p<0.01), in apical vertebral translation, T1 tilt and clavicle angle BS-AS, BS-FS (p<0.01), in trunk shift BS-AS (p<0.01). When the values of the shoulder balance parameters obtained by radiographic measurements and the measurements obtained from the clinical photographs were analyzed statistically; a significant relationship was observed between T1 tilt, clavicula angle, shoulder and chorocoid height difference, back axillar fold angle (p=0.000, p=0.003,p=0.001, p=0.007, respectively),  between clavicula angle, shoulder and chorocoid height difference (p=0.000, p=0.000, respectively), between shoulder height difference, chorocoid height difference and back axillar fold angle (p=0.000, p=0.027, respectively), between chorocoid height and back axillar fold angle (p=0.048). There was a statistically significant relationship between front axillar fold angle, back axillar fold angle, shoulder elevation angle-front/back (p=0.000, p=0.000, p=0.000, respectively), between back axillar fold angle, shoulder elevation angle-front/back (p=0.007, p=0.000, respectively), between shoulder elevation angle-front and shoulder elevation angle-back (p=0.000). There was a statistically significant positive correlation between the pelvic incidence and the postural perception of the clinician (p = 0.004), but no relation was found between other parameters (p> 0.05). 
Conclusion: This study showed that no serious deterioration in the coronal and sagittal balance of the patients in the preoperative period and coronal and sagittal balance, which has changed after surgery, remains within the physiological limits. We think that positive correlation between T1 tilt and axillar fold angle which clinical digital photographs taken from the posterior plane may be a reliable method for evaluating shoulder asymmetry. The reason why there is no relationship between body perception and shoulder balance may be that this parameter is partially subjective and influenced by the sociocultural level of the patient.