Turist rehberlerinin mizah tarzları üzerine bir araştırma
A research on the humor styles of tourist guides
Yazar: AYŞE ZORKİRİŞCİ
Danışman: PROF. DR. ABDULCELİL ÇAKİCİ
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Mizah = Humour ; Mizah tarzları = Humor styles ; Rehberlik = Guidance ; Rehberlik hizmetleri = Guidance services ; Turist rehberi = Tourist guides

Özet:
Turist rehberleri, işleri gereği seyahat acentaları ve tur operatörleri, konaklama işletmeleri, yiyecek-içecek işletmeleri, ören ve müze yeri çalışanlarının yanı sıra hizmet ettikleri turistler  ile karşılıklı ilişki ve iletişim içindedirler. Turistler, bu iletişim sürecinin çoğu zaman nedeni olmaktadır. Turistler, çoğu zaman tatillerinde hoşça vakit geçirmek istemektedirler. İşte bu nedenle turistlerin muhatap oldukları turist rehberlerinin mizah tarzları önemli hale gelmektedir. Turist rehberlerinin mizah tarzlarını belirlemek üzere tanımlayıcı bir araştırma yapılmıştır.  Araştırmada veriler literatüre dayalı olarak geliştirilen bir anket ile toplanmıştır. Turist rehberlerinin mizah tarzları Martin ve arkadaşlarının (2003) geliştirdiği mizah ölçeği ile belirlenmiştir. Anket, 2017 yılı Ağustos ve Eylül aylarında, kolayda örnekleme yoluyla internet üzerinden eylemli turist rehberlerine uygulanmıştır. Elde edilen 120 anket üzerinden veri analizi yapılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra, faktör analizi, t-testi, ki-kare analizi, kümeleme ve ayırma analizinden yararlanılmıştır. Turist rehberlerinin mizah tarzlarının beş boyutlu olduğu tespit edilmiştir. Bu boyutlar; "Olumsuzluklardan Kaçış", "Mizaha Olumsuz Bakış", "Başkalarını Eğlendirme", "Kendini Eğlendirme" ve "Mizahi Mizaç" şeklindedir. Böylece turist rehberlerinin mizahı, iletişimde bir araç olarak kullandıkları ortaya çıkmaktadır. Turist rehberleri, mizah tarzlarına göre mizah yanı yüksek ve düşük olarak iki gruba ayrıldığında, bu iki grubu birbirinden ayıran en iyi boyutun mizahi mizaç olduğu tespit edilmektedir. Ardından olumsuzluklardan kaçış ve başkalarını eğlendirme boyutlarının ayrıcı özelliği yüksek boyutlar olduğu ortaya çıkmıştır. Çalışma; turist rehberlerinin turistlerin kişilik özelliklerine yönelmeden ve onlarla dalga geçmeden, ancak mizahı ustaca kullanabilmeleri önerisi ile son bulmaktadır.

Abstract:
Besides the employees working at travel agencies, tour operators, hospitality industries, ruins  and museums; tourist guides are in relationship and communication with the tourists, they serve. Tourists are often the cause of this communication process. Tourists want to have a good time during their holidays. Therefore, humor styles of the tour  guides become very important for the tourist they serve. A descriptive research has been made (conducted) to determine the humor style of the tour guides.The data at research was collected by a questionnaire developed based on the literature. The humor styles of tour guides were determined by the humor style questionnaire developed by Martin and his friends in 2003. In  August  and September, 2017, the questionnaire  has been applied on the internet via random sampling to the currently working tour guides. The data was analayzed through 120 questionnaires , that obtained on the net. Besides the complementary statistics, the data was analyzed according to the factor anaysis, t-test , chi square analysis ,cluster and seperation analysis. It was determined that the tourist guides humour styles were five-dimensional.  These dimensions are "Escaping from negativity" , "The negative view of humor" , " Entertaining the others", " Entertaining yourself" , "Humorous temperament". Thus, it comes out the tourist guides use the humor as a tool in communication. The tourist guides, having high humor and low humor are divided into two groups according to the style of humor and it is detected the best dimension that separates these two groups is "Homorous Temperament". Then it comes out the dimensios  of "Escaping from the negativity" and "Entertaining the others" have high distinctive features. The study is ended with the proposal that tourist guides should use humour in a masterful way, without addressing personality or making fun of tourists.