Evli bireylerde yaşanan çatışma durumları, çatışma çözme stilleri, algılanan ilişki kalitesi ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examning the relationship between conflict situations, conflict resolution styles, perceived relationship quality, and psychological well-being in married individuals
Yazar: GAMZE LALAŞAHİN
Danışman: PROF. DR. NERMİN KORUKLU
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Aile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı / Aile Danışmanlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, evli bireylerde yaşanan çatışma durumları, çatışma çözme stilleri, algılanan ilişki kalitesi ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi olarak belirlenmiştir. Araştırma nitel ve nicel yöntemin kullanıldığı iki çalışmadan oluşmaktadır. Birinci çalışmada kültürel anlamda derinlemesine ve zengin bilgilerin alınabilmesi amacıyla yapılan nitel araştırmada aile yaşam döngüsünde farklı gelişimsel dönemlerde (yeni evli çift, küçük çocuklu aileler, ergenlik çağında çocuğu olan aileler, boş yuva sendromu ve yaşlılık) bulunan en az 6 aydır evli 10 çift (20 birey) ile görüşme yapılmıştır. Pilot görüşme 1 çiftle, asıl görüşmeler 9 çiftle gerçekleştirilmiştir. Kişisel Bilgi Formu ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu ile derinlemesine bilgi alınmıştır. Gerçekleştirilen çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Verilerin analizinde birinci araştırmada tüm ses kayıtları deşifre edilerek veri analizleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, araştırmacı tarafından yorumlanarak tartışılmıştır. Yapılan görüşmeler neticesinde çiftlerin deneyimleri kodlar, alt temalar ve temalar olmak üzere sınıflandırılmıştır. İlişki Tanımı, İlişkinin Yönleri, Çatışma Konuları, Çatışma Çözme, Terapi Konuları, Şimdiki Aklım Olsaydı, Kaliteli İlişki, Algılanan İlişki Kalitesi, Aile ile İlişki, Sorumluluk Memnuniyeti ve Psikolojik İyi Oluş olmak üzere 11 tema belirlenmiştir.
İkinci araştırmada çatışma durumları, çatışma çözme stilleri, algılanan ilişki kalitesi ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkide evli bireylerin çatışma çözüm stillerinin aracılık rolü araştırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu en az 6 aydır evli 219 birey oluşturmuştur. Veri toplama sürecinde ölçekler Google Form uygulaması üzerinden hazırlanarak katılımcılara gönderilmiştir. Katılımcılara Kişisel Bilgi Formu, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği ve Romantik İlişkilerde Çatışma Çözüm Stilleri Ölçeği olmak üzere dört farklı öz bildirime dayalı veri toplama aracı uygulanmıştır.
İkinci araştırmada verilerin analizinde G*Power 3.1.9.7, IBM SPSS 22 ve Process Macro 4.2 programları kullanılmıştır. Veriler, Pearson korelasyon analizi ve aracılık analizi üzerinden incelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda evli bireylerde algılanan ilişki kalitesi ile psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkide olumsuz çatışma çözme stilinin negatif aracılık rolüne sahip olduğu; olumlu çatışma çözme stilinin aracılık etkisinin olmadığı görülmüştür.

Abstract:
The main purpose of this research was determined to examine the relationship between conflict situations, conflict resolution styles, perceived relationship quality and psychological well-being in married individuals. The research consists of two studies using qualitative and quantitative methods. In the first study, a qualitative research conducted to obtain in-depth and rich information in cultural terms included 10 couples (20 couples) who had been married for at least 6 months and were in different developmental periods in the family life cycle (newly married couple, families with young children, families with children in adolescence, empty nest syndrome and old age). Individual) was interviewed. The pilot interview was conducted with 1 couple, and the main interviews were conducted with 9 couples. In-depth information was obtained using the Personal Information Form and Semi- Structured Interview Form. Qualitative research method was used in the conducted study. In the analysis of data, in the first research, all voice recordings were deciphered and data analysis was carried out. The findings were interpreted and discussed by the researcher. As a result of the interviews, the couples' experiences were classified as codes, sub-themes and themes. 11 themes were determined: Definition of Relationship, Aspects of Relationship, Conflict Issues, Conflict Resolution, Therapy Topics, If I Had My Mind Now, Quality Relationship, Perceived Relationship Quality, Relationship with Family, Responsibility Satisfaction and Psychological Well- Being.
In the second study, the mediating role of married individuals' conflict resolution styles in the relationship between conflict situations, conflict resolution styles, perceived relationship quality and psychological well-being was investigated. The study group of the research consisted of 219 individuals who had been married for at least 6 months. During the data collection process, scales were prepared via the Google Form application and sent to the participants. Four different self-report-based data collection tools were applied to the participants: Personal Information Form, Psychological Well-Being Scale and Conflict Resolution Styles in Romantic Relationships Scale.
In the second study, G*Power 3.1.9.7, IBM SPSS 22 and Process Macro 4.2 programs were used to analyze the data. The data were examined through Pearson correlation analysis and mediation analysis. As a result of the analyses, it was found that negative conflict resolution style had a negative mediating role in the relationship between perceived relationship quality and psychological well-being in married individuals; while positive conflict resolution style did not have a mediating effect.