Edremit şehir coğrafyası
Geography of the city of Edremit
Yazar: SEMRA YILMAZ ÇİLDAM
Danışman: PROF. DR. ALPASLAN ALİAĞAOĞLU
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Balıkesir-Edremit = Balıkesir-Edremit ; Coğrafi özellikler = Geographical properties ; Doğal çevre = Natural environment ; Kent coğrafyası = Urban geography ; Nüfus = Population ; Turizm = Tourism ; Yerleşim özellikleri = Settlement characteristics

Özet:
Çalışma alanı olan Edremit şehri, Ege bölümünün Edremit yöresinde yer almaktadır. Edremit şehri ova-plato geçişinde kurulmuştur. Şehir Akdeniz ikliminin etkisi altındadır. Edremit ovası, batıdan doğuya doğru, bir huni gibi daralmaktadır. Şehrin ortasından Edremit Çayı geçmektedir. Şehrin jeolojik geçmişi ve zemin yapısı şehrin yatay yönde gelişmesine neden olmuştur. Grabende, alüvyal alçak bir ovada, çoğunlukla 25-30 m rakımlı bir sahada yer alan Edremit şehrinde gelişmenin yönü batı, güney, güneybatı ve güneydoğudur.
Edremit şehrinin ilk çekirdeği bugün Burhaniye ilçesi sınırları içerisinde Ören olarak adlandırılan sahada Karataş'ta, Yılanlı Tepe'de Pidasus adıyla kurulmuştur. Şehir, Bergama-Truva yolu üzerinde yer aldığı için sürekli saldırılara uğramıştır. Daha sonra bugünkü yerine taşınmıştır. Tarihi geçmişi antik çağlara kadar uzanan şehir, yol güzergâhları üzerinde yer aldığı için her daim önemini korumuş ve körfezin önemli bir ticaret merkezi olmuştur. Şehir tarihi süreç içinde çeşitli medeniyetlere ev sahipliği yapmış, Bizans ve Anadolu Selçukluları arasında el değiştirmiş ve sonrasında Osmanlı Devleti'nin egemenliği altına girmiştir. Anadolu Selçukluları ve Osmanlı zamanında şehrin fiziki temelleri -Kurşunlu Camii, Alemizade Camii- atılmıştır. 
Balıkesir'in büyükşehir (2013) statüsüne kavuşmasıyla şehirde 15 adet olan mahalle sayısı 24'e yükselmiştir. Edremit şehrinde zaman içerisinde çocuk nüfus oranı düşmüş, buna karşın yetişkin ve yaşlı nüfus oranında yükselme görülmüştür. Yaşlı nüfusun artmasında, şehrin dinlenme yeri ve tatil yöresi olması nedeniyle emeklilere cazip gelmesinin payı büyüktür.
Yol ağı şehirde ticaret ve turizmin yani hizmet sektörünün gelişmesini etkilemiştir. Edremit'e karayolu, havayolu ve denizyolu ile ulaşmak mümkündür.
Edremit ilçesinde turizm hareketleri, 1960-1970'lerde iç turizm şeklinde başlamış ve gün geçtikçe gelişerek devam etmiştir. Şehir, kıyı turizmi, eko-turizm ve termal turizm açısından oldukça zengin kaynaklara sahiptir. İlçe merkezinde bulunan, SİT kapsamına alınmış tarihi konaklar ve evler, Edremit'in en değerli kültür miraslarıdır. 
Edremit şehri ülke yerleşme sisteminde alt bölge merkezidir. Bu merkezlerin belirli bir hizmet alanı vardır. Edremit şehrinde hizmetler sektöründe toptan ve parekende ticaret, lokanta ve otellerin en büyük oranı oluşturduğu görülmektedir. Bu durum şehrin bir ticaret ve turizm şehri olduğunu göstermektedir. Edremit şehri fonksiyonel açıdan, idari olarak etki bölgesinin dışında, kendisine komşu diğer ilçeleri de etki alanı içine almaktadır.
Edremit ve çevresinde su kaynaklarının önemli kirleticileri; turizm sektörü, zeytinyağı sektörü ve evsel atıklardır. Özellikle kıyı kesiminde yer alan ikincil konutlara ilişkin, yaz nüfusundaki anormal artış, yerel hizmetlerin ve altyapı hizmetlerinin zaman zaman yetersiz kalmasına neden olmaktadır. Edremit'te sağlıklı bir şehir yaşamının oluşması, tarihsel ve kültürel mirasın korunması için uygun altyapı ve üstyapı şartları gereklidir. Bunların düzeltilmesi için önemli adımlar atılmalıdır.


Anahtar Kelimeler: Şehir, Fonksiyon, Şehir Coğrafyası, Edremit Şehri.

Abstract:
The area studied is the city of Edremit, located in the Aegean region. The town of Edremit was founded in transition area in the plain-plateau. City has the Mediterranean climate. The Edremit plain narrows from west to east like a funnel. Edremit River passes through the city. The geological history of the city and the soil structure have led to the development of the city in the horizontal direction. The direction of development is in the west, south, southwest and southeast directions in Edremit, located in a graben, a low alluvial plain, at an mostly 25-30 meters altitude area. 
The center of the town of Edremit was first built in the field currently called Oren in Karatas located within the boundaries of Burhaniye and named Pidasus in Snake Hill in Karatas. The city has undergone continuous attacks because it is located on the Pergamon-Trojan way. Afterwards, it moved to its present location. The city, history of the which dates back to the ancient times, has always remained as an important trade center in the bay because it was located on important routes. The city has hosted various civilizations througout history, was occupied by  Byzantine and Anatolian Seljuks before coming under the rule of the Ottoman Empire. Pysical foundations of the city -Kurşunlu mosque, Alemizade mosque- were laid during the Anatolian Seljuks and Ottoman rules. 
The number of districts in the city has risen from 15 to 24 after Balikesir received metropolitan status in 2013. Child population ratio declined whereas population rate of adults and the aging population has risen over time in the city of Edremit. The reason for the increase in the elderly population is largely because the city is a resort area tempting to the retired population. 
The network of roads has influenced the development of the service sector including trade and tourism in the city. Travel to Edremit is possible by land, air and sea. 
Tourism activities in the district of Edremit began in the form of domestic tourism in 1960s and 1970s and have continued to increase by day. The city has rich resources in terms of coastal tourism, eco-tourism and thermal tourism. Historic mansions and houses designated as the SIT areas located in the center of the county are its most valuable cultural heritage. 
The Edremit district is the center of lower settlement system in the country. These centers have a particular service area. Wholesale and retail trade and restaurants and hotels occupy the largest proportion of services sector in the Edremit city. This shows that the city is a commerce and tourism center. Edremit city functionally influences other neighnoring districts outside of its administrative borders. 
Major pollutants of water resources in Edremit and its surroundings; tourism sector, olive oil sector and household waste. Abnormal increases in population especially in the secondary housing located in the coastal areas in summer sometimes results in inadequate infrastructure and local services. The appropriate infrastructure and superstructure are required for a healthy life and for the protection of historical and cultural heritage in the town of Edremit. Important steps must be taken in these directions.


Keywords: City, Function, City Geography, Edremit City.