Sosyal medya kullanım sıklığının tüketicilerin kompulsif satın alma davranışlarına etkisi: Gösterişçi tüketim ve materyalizmin aracılık rolü
The effect of social media frequency on consumers compulsive purchasing behaviors: The mediation role of conspicious consumption and materialism
Yazar: İLKAY AKÇALI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜNGÖR HACIOĞLU
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Gösterişçi tüketim = Conspicuous consumption ; Kompulsif satın alma = Compulsive buying disorder ; Materyalizm = Materialism ; Satın alma davranışı = Purchasing behavior ; Sosyal medya = Social media ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Tüketiciler = Consumers

Özet:
Son yıllarda, tüketim kültürünün etkisi sonucu gelişen, kişilerin kontrolünü kaybettikleri ve bir dürtü sonucu gerçekleştirdikleri, normal üstü yapılan alışveriş ve tüketim biçimi olan kompulsif satın alma davranışı, tüketiciler üzerinde sosyal ve ekonomik anlamda risk teşkil etmeye başlamıştır. Araştırmada 80'li yıllardan itibaren farklı disiplinlerce incelenen kompulsif satın alma davranışı üzerinde,  teknolojik gelişimler sonucu artan internet kullanımının getirisi olan, kişiler için standart yayın akışına sahip geleneksel medya araçlarına alternatif, istedikleri an ulaşabilecekleri, içerik olarak sonsuz bir havuza sahip olan ve karşılıklı etkileşime girebilecekleri sosyal medya platformlarının kullanım sıklığının etkisi ve bu bu etki üzerinde gösterişçi tüketim ve materyalizmin aracılık rolü incelenmiştir. Sosyal medya kullanım sıklığı dahilinde; Facebook, Instagram, Twitter, LinkedIn, YouTube, Pinterest ve Blog kullanım sıklığı ele alınmıştır. 
Türkiye ve Almanya'da, 18 yaşından büyük, farklı sosyodemografik özelliklere sahip tüketicilerden, yüz yüze anket yöntemi ile veri toplanmış, 362 kişilik bir örneklemle araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonuçları incelendiğinde, sosyal medya kullanım sıklığı ile materyalizm, gösterişçi tüketim ve kompulsif satın alma arasında düşükte olsa anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu, sosyal medya kullanım sıklığı ile kompulsif satın alma arasında gösterişçi tüketim ve materyalizmin ise kısmi aracılık rolü olduğu görülmektedir. Bununla birlikte Türk ve Alman tüketiciler arasındaki farklılıkların tespit edilmesi amacı ile yapılan analizler sonucu, söz konusu farklı kültürel yapıya sahip bu iki tüketici profili arasında yine kısmi farklılıklar tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Tüketici Davranışları, Sosyal Medya, Kompulsif Satın Alma, Gösterişçi Tüketim, Materyalizm

Abstract:
In recent years, compulsive buying occurs as a result of uncontrolled motivation of exaggerated purchase behavior. It poses social and economical risks for communities. Compulsive buying has discussed within a conventional media approach, by various academic fields, since the 80's. In this research, compulsive buying has been re-examined by taking into consideration that usage frequency of unlimited and interactive content possibilities of social media (eg. Facebook, Instagram, Twitter, LinkedIn, YouTube, Pinterest and blogs), and also examined its Moderator role of materialism and conspicuous consumption.  The data of the research was collected from adults of various socio demographic groups aged 18 and older, by applying face to face questionnaires with 362 people from Turkey and Germany.  According to research results, there is a positive relation between social media usage frequency, materialism, conspicuous consumption and compulsive buying. Besides, it has been considered that materialism and conspicuous consumption have a role on social media usage and compulsive buying behaviors, as a Moderator partially.  The results of the analysis determine some behavioral differences between Turkish and German culture of consumption.

Keywords: Consumer Behaviors, Social Media, Compulsive Buying, Conspicuous Consumption, Materialism