Maksiller ve mandibular posterior kısmi dişsiz bölgelerin anatomik özelliklerinin konik ışınlı bilgisayarlı tomografi ile değerlendirilmesi
Evaluation of the anatomical features of maxillary and mandibular posterior partially edentulous regions by cone-beam computed tomography
Yazar: HİCAZİ TOLUNAY ERTÜRK
Danışman: PROF. DR. FÜSUN YAŞAR
Selçuk Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2022
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Anatomi = Anatomy ; Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi = Cone-beam computed tomography ; Maksilla = Maxilla ; Maksiller sinüs = Maxillary sinus ; Maksiller sinüzit = Maxillary sinusitis ; Mandibula = Mandible ; Sınıflandırma = Classification ; Çene-dişsiz = Jaw-edentulous

Özet:
İmplant tedavisinin planlanmasında hasta için uygun olup olmadığına karar vermek, mandibular kanal ve maksiller sinüs gibi hayati anatomik yapıların yerini belirlemek, kemik miktarını, yüksekliğini, bukkolingual genişliğini ve alveolar sırtın açısını belirlemek, patolojik durumları tespit etmek ve ayrıca yerleştirilecek implantın uzunluk ve genişliğine karar vermek için 3 boyutlu görüntüleme yöntemlerine başvurulmaktadır. Cerrahi öncesi görüntüleme tekniklerinin ve cerrahi şablonların geliştirilmesi, diş hekiminin implantları nispeten kolaylıkla ve kontrollü yerleştirmesine yardımcı olmaktadır. Bu tez çalışmasında kliniğimize daha önce çeşitli yakınmalarla başvurmuş, konik ışınlı bilgisayarlı tomografi (KIBT) görüntüleri bulunan bir grup hastada mandibuler veya maksiller premolar ve molar bölgede tek veya en çok yan yana iki diş eksikliği bulunan (eksik olabilecek dişler ikinci premolar, birinci ve ikinci molarlardır.) ve dişli sonlanan dentisyona sahip olan hastalara ait KIBT görüntüleri kullanılmıştır. Bu sonlu dişsiz alanlarda alveoler kret yüksekliklerini, genişliklerini, vertikal pozisyonusu, dişsiz çene segmenti uzunluğunu belirlemek, revize edilmiş Lekholm & Zarb sınıflamasına göre sınıflandırmak hedeflenmiştir. Bu tez çalışması için erkek ve kadın, 25-35 ve 45-55 yaş grupları arasında eşit olacak şekilde her grupta 34 toplamda 136 posterior bölgede dişli sonlanan dişsiz boşlukların KIBT görüntüsü retrospektif olarak incelenmiştir. Bu çalışmada sürekli nicel verilerin gözlemci içi uyumun değerlendirilmesinde Crohnbach alfa, kategorik değerlendirmelerde ise Cohen'in kappası kullanılmıştır. İstatistiksel analiz için SPSS (Statistical Package for Social Sciences, versiyon 22) kullanılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediği Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirildi. Verilerin homojenliği ise bağımsız örneklem t-testi sırasında Levene'ın testi ile değerlendirildi. Normal dağılım gösteren veri setleri için bağımsız örneklem t-testi ile, normal dağılım göstermeyen veriler için non-parametrik testlerden Mann-Whitney U testi uygulandı. Parametreler arasındaki ilişkiler Pearson korelasyon katsayısı ile değerlendirildi. Önem düzeyi p<0,05 alındı. Çalışmamızda modifiye Lekholm-Zarb sınıflamasına göre değerlendirdiğimiz posterior alveol kretleri en sık Tip2b (%30,06) olarak izlendi. Bunu takiben Tip 3b (26,38), Tip2a (%15,33), Tip 3a (%9,2), Tip 4 (%9,2), Tip1 (5,52), Tip2c (%4,29) kemik paternleri tespit edildi. H yükseklik değeri 25-35 yaş kadın hastalarda 13,42±3,42mm, 45-55 yaş kadın hastalarda 14,65±4,43mm, 25-35 yaş erkek hastalarda 14,54±4,68mm ve 45-55 erkek hastalarda 12,7±4,31 mm olarak ölçülmüştür. W3 değeri 25-35 yaş erkek hastalarda 8,5±2,04mm, 25-35 yaş kadın hastalarda 7,77±1,88mm, 45-55 yaş erkek hastalarda 9,09 ±1,94mm, 45-55 yaş kadın hastalarda 7,95±1,95mm olarak ölçülmüştür. W6 değeri 25-35 yaş erkek hastalarda 10,23 ±2,23, 25-35 yaş kadın hastalarda 9,3±2,13mm, 45-55 yaş erkek hastalarda 10,39±1,69mm, 45-55 yaş kadın hastalarda 10,06±2,22mm olarak ölçülmüştür. L değeri 25-35 erkek hastalarda 7,1±2,09, 25-35 kadın hastalarda 6,5±2,1mm, 45-55 yaş erkek  hastalarda 7,94±1,93mm, 45-55 yaş kadın hastalarda 7,9±2,45mmm olarak belirlenmiştir. RVP değeri 25-35 yaş erkek hastalarda 2,33±1,37mm, 25-35 yaş kadın hastalarda 1,19±0,93mm, 45-55 yaş erkek hastalarda 3,06±1,41mm, 45-55 yaş kadın hastalarda 2,55±1,31mm olarak belirlenmiştir.

Abstract:
3D imaging methods are used in order to decide whether implant treatment is appropriate for the patient, to determine the location of vital anatomical structures such as the mandibular canal and maxillary sinus, to determine the amount of bone, height, buccolingual width and angle of the alveolar ridge, to determine pathological conditions, and also to decide the length and width of the implant to be placed. The development of pre-surgical imaging techniques and surgical templates enables the dentists to place implants with relative ease and control. In this thesis study, in a group of patients with cone-beam computed tomography (CBCT) images, who previously applied to our clinic with various complaints, with one or two missing teeth at most in the mandibular or maxillary premolar and molar region (the missing teeth are second premolars, first and second molars), CBCT images of patients with posterior bounded edentulous spaces have been used. It has been aimed to determine alveolar crest heights, widths, vertical position, edentulous jaw segment length in these finite edentulous areas, and to classify them according to the revised Lekholm & Zarb classification. For this thesis, 136 CBCT images of posterior bounded edentulous spaces, equally between the 25-35 and 45-55 age groups in male and female, 34 in each group, have been examined retrospectively. In this study, Cronbach's alpha has been used to evaluate the intra-observer agreement of continuous quantitative data, and Cohen's kappa was used for categorical evaluations. SPSS (Statistical Package for Social Sciences, version 22) has been used for statistical analysis. Whether the data showed normal distribution has been evaluated via the Kolmogorov-Smirnov test. The homogeneity of the data has been assessed with Levene's test during the independent sample t-test. Independent sample t-test has been used for normally distributed data sets, and Mann-Whitney U test, which is one of the non-parametric tests, has been used for data that do not show normal distribution. Relationships between parameters have been evaluated via Pearson correlation coefficient. Significance level has been accepted as p<0,05. In our study, posterior alveolar crests, which we have evaluated according to the modified Lekholm-Zarb classification, have been most commonly Type 2b (30.06%). Subsequently, Type 3b (26.38), Type 2a (15.33%), Type 3a (9.2%), Type 4 (9.2%), Type1 (5.52), Type 2c (4.29%) bone patterns have been detected. H height value has been found to be 13.42±3.42mm in female patients aged 25-35, 14.65±4.43mm in female patients aged 45-55, 14.54±4.68mm in male patients aged 25-35, and 12.7±4.31 mm in male patients aged 45-55. W3 value has been found to be 8.5±2.04mm in male patients aged 25-35, 7.77±1.88mm in female patients aged 25-35, 9.09±1.94mm in male patients aged 45-55, 7.95±1.95mm in female patients aged 45-55. W6 value has been found to be 10.23 ±2.23 in male patients aged 25-35, 9.3±2.13mm in female patients aged 25-35, 10.39±1.69mm in male patients aged 45-55, 10.06±2.22mm in female patients aged 45-55. L value has been found to be 7.1±2.09 in male patients aged 25 - 35, 6.5±2.1mm in female patients aged 25-35, 7.94±1.93mm in male patients aged 45-55, 7,9±2,45mm in female patients aged 45-55. RVP value has been found to be 2.33±1.37mm in male patients aged 25-35, 1.19±0.93mm in female patients aged 25-35, 3.06±1.41mm in male patients aged 45-55, and 2.55±1.31mm in female patients aged 45-55.