Türkiye'de Hemşirelik Yüksekokulu Araştırma Görevlisi Profili
Research Assistant's Profile at University School of Nursing in Turkey
Yazar: RENGİNAR ÖZTÜRK
Danışman: PROF.DR. SÜHEYLA ÖZSOY
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşirelik = Nursing ; Profil = Profile

Özet:
Bu arastırma, Türkiye'de devlet üniversitelerindeki hemsirelikyüksekokulları'nda (HYO), görev yapan arastırma görevlilerinin profilini belirlemekamacıyla tasarlanan tanımlayıcı tipte bir arastırmadır.Arastırma, Haziran-Temmuz 2007 tarihleri arasında sekiz hemsirelikyüksekokulunda görev yapan tüm arastırma görevlileri üzerinde yürütülmüstür(n=203). Arastırmada örneklem yoluna gidilmeyerek tüm evrene ulasılmayaçalısılmıstır, arastırma görevlilerinin % 78.0'i arastırmaya katılmıstır (159 kisi). Veritoplama aracı olarak, arastırmacı tarafından gelistirilen anket formu kullanılmıstır.Bu form, arastırma görevlilerinin sosyo-demografik bilgileri, lisansüstü egitimbilgileri, çalısma yasamlarına iliskin bilgiler ve kurum kültürüne iliskin toplam 52sorudan olusmaktadır. Anket formları, zmir Ankara ve stanbul'daki hemsirelikyüksekokullarında yüz yüze görüsülerek toplanmıstır. Atatürk ve CumhuriyetÜniversitesi Hemsirelik Yüksekokulları'nda ise kurum yöneticileri ile iletisimegeçilip, anket formları posta ile gönderilmistir ve yöneticiler tarafından arastırmagörevlilerine dagıtılmıstır. Arastırmanın yürütülmesi için, bilimsel etik kurularından,okul yöneticilerinden ve de arastırma görevlilerinden izin alınmıstır. Verilerindegerlendirilmesinde SPSS 11.5 programı kullanılmıstır, tanımlayıcı verilerde sayıyüzde dagılımları, Kolmogorov Smirnov analizi, karsılastırmalı verilerde ×² analizi,tek yönlü varyans analizi ve Kruskal Wallis H analizi ile veriler degerlendirilmistir.Arastırma görevlilerinin yas ortalaması 29.6±3.20'dur. % 52.2'si evlidir.Arastırma görevlilerinin % 47.2'si en uzun süre büyük sehirde, % 42.8'i esi veçocukları ile birlikte yasamaktadır. Eslerinin % % 80.1' i beyaz yakalı sınıfına aitmeslek grubunda yer almaktadır. Arastırma görevlilerinin yarısından fazlasıgelirlerini giderden az görmektedir. Yükseklisans egitiminde alınmıs olunan derskredi ortalaması 28.3 ± 6.14, doktora egitiminde ise 35.2 ± 5.97'dir. Danısmandanen fazla beklenen üç nitelik sırası ile kendisini yönlendirmesi (% 19.8), arastırmayapma becerisi kazandırması (% 14.7) ve kendisine destek olması (% 14.3) olaraksıralanmıstır. Büyük çogunlugu arastırma görevlisi olmadan önce hemsire olarakçalısmıstır ve ortalama çalısılan yıl 2.90±2.63'dür. Hemsirelik yüksekokullarındaarastırma görevlisi kadrolarının % 45.0'ini 35. madde ile görevlendirilen arastırmagörevlileri olusturmaktadır. Kisisel kariyerlerini gelistirme için ? bazen?, okulunegitim- ögretim ve anabilim dalının isleri için ? çogu zaman? vakit harcamaktadırlarArastırma görevlisi olarak çalısmaktan duydukları memnuniyet orta düzeydedir(5.90±2.30 ), yarısından fazlası kendini ögrenci olarak görmekte ve baskalarınaönermektedir. Gelir durumu azaldıkça, çalısma yılı artıkça memnuniyetleriazalmaktadır (p<0.05). En az memnuniyet puan ortalaması 35. madde ilegörevlendirilen arastırma görevlilerine aittir (p< 0.05). Tahsisli kadrodaki arastırmagörevlileri daha fazla kadro sıkıntısı yasamaktadır. Görevlendirilen arastırmagörevlileri (35. madde ve ÖYP) kuruma kendilerini daha az ait hissetmekte, kurumiçinde farklı tutum sergilendigini daha fazla düsünmekte ve kendileri için arastırmagörevliligini daha az uygun görmektedir (p<0.01).Çalısma yılı ile toplumsal örgüte üye olma, kurum içinde görüslerin ifade edilmesiarasında iliski bulunmamıs, (p >0.05), kendini kuruma ait hissetme arasında anlamlıiliski bulunmustur (p <0.05). Arastırma görevlilerinin ¾'ü odalarının kalabalıkoldugunu, % 69.2'si görev tanımlarında belirsizlik yasandıgını, yarısından fazlasıkurumlarında kaynak ve bilgisayar sıkıntısı yasadıklarını belirmislerdir.Bu bulgular sonucunda su önerilerde bulunulmustur:Arastırma görevlilerinin kisisel gelisime yönelik beklentilerinin belirlenmesi,kurumun fizik olanakların çalısanlara uygun olması ve görev tanımlarındabelirsizliklerin giderilmesi önerilmektedir.Anahtar Kelimeler: Hemsirelik, Profil, Arastırma Görevlisi

Abstract:
This research is a descriptive study designed to determine the profile ofresearch assistants in nursing high schools in state universities in Turkey.The research was carried out with all research assistants (n=203) in eightschools between June and July 2007. Sampling method was not preferred in theresearch and the aim was to reach all population, and 78% of the research assistants(159 persons) participated in the research. A guestionnaire form developed by theresearcher was used as data collection instrument. This form included 52 questions asto research assistants? socio-demographical knowledge, graduate-level knowledge,knowledge pertinent to working life and to culture of the institution. Questionnaireforms was collected through face-to-face interviews in schools in Izmir, Ankara andIstanbul. However, in Atatürk and Cumhuriyet Universities, connection wasestablished with directors of institutions, the questionnaire forms were sent via postand distributed to research assistants by the directors. Approval of HYOs? was takenfor the research to be carried out. SPSS 11.5 program was used for evaluation ofdata. Number percentage distributions were used for descriptive data, andKolmogorov Smirnov analysis, and Chi-square, One-Way Variance analysis, KruskalWallis H analysis were used for comparative data.Average age of the research assistants was 29.6±3.20 and 52.2% weremarried. 47.2% of the research assistanst lived in grand cities for the longest period,42.8 % were living with their spouses and children. 80.1% of their spouses wereoccupied with vocations under white-collar employer / empleyee class. More thanhalf of the research assistants considered that their income was less than theirexpenditures. Their grade point average of graduate - level courses was 28.3 ± 6.14and of doctorate-level courses was 35.2 ± 5.97. Three qualifications expected fromthe mentors mostly were, respectively, the mentors? orientation ( 19.8%), theinstructors? making them gain the skill of doing research ( 14.7%) and theinstructors? support for them ( 14.3%). Most of the participants had worked as nursesbefore being research assistants and their average working year was 2.90±2.63. 45%of the research assistants in nursing high schools were composed of researchassistants commissioned under item 35. They spent ?most? of their times for affairsof their division and education-training facilities in their schools, and ?some? of theirtimes for improving themselves in terms of their career. The level of theirsatisfaction for working as research assistants was medium (5.90±2.30 ), more thanhalf of the participants deemed themselves as students and advised other people to beresearch assistants. Satisfaction level decreased as level of income decreased andnumber of working years increased (p<0.05). Research assistants under permanentstaff position 50/d had more trouble with being on the permanent staff. The researchassistants who were commissioned (Item 35 and OYP), felt less affiliated with theinstitution, thought that there were some discriminatory attitudes in the institutionand considered that research assistanship was less appropriate for themselves(p<0.01). No relation was found between working year and membership to a socialorganization and expressing thoughts in the institution (p >0.05), and a meaningfulrelation was found with feeling oneself affiliated to the institution (p <0.05). In termsof their institution, it was stated that ¾ of the participants had trouble due to crowdedoffices, 69.2% had trouble due to indefinite job descriptions, more than half of themhad trouble due to insufficient computers and resources.Based on these findings, these suggestions have been made:It is suggested that expectations of research assistants in terms of personaldevelopment should be determined, physical facilities of the institution should madesuitable for employers and indefiniteness in job descriptions should be eliminated.Key words: Nursing, Profile, Research Assistant.