Wright mimarlığı-doğa ilişkisi
Wright's architecture-nature
Yazar: FATİH US
Danışman: PROF. DR. FATİH GORBON
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Bina Bilgisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2002
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Doğa = Nature ; Dyson, Arthur = Dyson, Arthur ; Goff, Bruce = Goff, Bruce ; Mimarlık = Architecture ; Scarpa, Carlo = Scarpa, Carlo ; Vanlı, Şevki = Vanlı, Şevki ; Wright, Frank Lloyd = Wright, Frank Lloyd

Özet:
Doğal çevre tarihsel süreç içinde bir çok yönden ele alınmıştır. Doğa, insanlığın kimi zaman taptığı, kimi zaman da bir çok bilgiyi aldığı bir yer olmuştur.İnsanlığın varoluşundan bugüne kadar her geçen gün, doğa daha fazla yok sayılmakta, tahrip edilmekte ve çıkarlar için kullanılmaktadır. Mimari ile doğa doğrudan bağlantılı olması nedeniyle, birbirleriyle etkileşim içindedir. Bir çok mimar doğayı farklı açılardan ele almıştır. Bu tezde, Frank Lloyd Wright' in doğayı nasıl tanımladığı ve doğanın, yapılarını nasıl etkilediği incelenmiştir. Tezin giriş bölümünde, doğanın tanımı yapılmış, doğa-insan, doğa-bilim, doğa- mimarlık ilişkisi, tarihsel süreç içinde kısaca açıklanmıştır. Doğa - mimarlık ilişkisi, Kartezyen Görüş ve Romantik Görüş olarak iki başlık altında değerlendirilmiştir. Kartezyen görüş, evreni mekanik bir sistem olarak görmekte ve doğanın tahribi için bilimsel bir onay sağlamaktadır. Romantik görüş ise, teknolojinin olumsuz etkilerinden yola çıkarak, doğanın korunmasını ve doğa - insan uyumunun en yüksek seviyede gerçekleşmesini savunmaktadır. Tezin ikinci bölümünde ise, Romantik Görüş içerisinde gösterilen F.L. Wright' in, hayatı ve mimarisi anlatılmıştır. Yaşamındaki önemli olaylara değinilmiş ve bu olayların Wright'in mimari üslubuna etkileri değerlendirilmiştir. Wright Mimarlığı, mimari üslubu ve mimarisinin gelişim süreci başlıkları altında incelenmiştir. Bu bölümün son kısmında, Wright mimarlığının etkilendiği faktörler yer almaktadır: Shingle style, Froebel oyunları, Sullivan, Japonya ve Japon sanatkarlar, vs... Üçüncü bölümde, Wright' in hayatında doğanın ne derece etkili olduğu ve çocukluğundan ölümüne kadar doğaya bakış açısının nasıl olduğu anlatılmıştır. Wright' in mimarlığının doğadan ve doğal çevreden etkilenişi; yerleşim alanı, kütlesel öğeler, yüzeysel öğeler, mekansal özellikler ve zaman başlıkları altında ayrıntılı bir şekilde ele alınmıştır. Bu bölümde ayrıca, Wright'in öncüsü olduğu kabul edilen Organik Mimari ve bu mimarinin doğa ile bağlantısı incelenmiştir. Bu ivakımın, Modern Mimarinin doğayı önemsemeyen tavrına karşı ortaya çıktığı belirtilmiştir. Üçüncü bölümün son başlığını da, Wright' in yapıları ve bu yapıların doğa ile ilişkisi oluşturmuştur. Yedi yapı incelenmiş ve bunlar yukarıda bahsedilen kriterler doğrultusunda yorumlanmıştır. Bunu izleyen bölümde, Wright' in, mekan yapısı, doğayı ele alış biçimi, teknolojiyi kullanması gibi kriterlerinden etkilenen mimarlardan Bruce Goff, Carlo Scarpa, Arthur Dyson ve Şevki Vanlı örnek olarak gösterilmiştir. Sonuç olarak bu tezde, son yıllarda mimaride görülen kişiliksizlik ve yapıların doğa ile ilişkisinin azalması sorununa karşı, doğa ile uyumlu ve doğaya saygılı bir mimari önerilmiştir. Buna örnek olarak da Frank Lloyd Wright ve mimarisi incelenmiştir.

Abstract:
Natural enviroment in historical process has been examined in many directions. Some worshiped it, and some learned from it.. Throughout history, it has been used, exploited, and destroyed. There is a constant interaction between architecture and nature as they are directly realeted. Many architects have examined nature in different angles. This thesis examines how Frank Lloyd Wright described nature and how it influenced his work.. In the introduction part of the thesis, the definition of nature; the relationship between nature and humans; nature and science; nature and architecture in historical process is examined. The relationship between nature and science is reviewed under two titles: Cartesian paradigm and Romantic paradigm. Cartesian paradigm sees the universe as a mechanical system and gets a scientific endorsement for the destruction of nature. Romantic paradigm, on the other hand emphasizes the protection of nature, and the maintenance of human-nature harmony at the highest against the negative effects of the technology. Being part of the romantic paradigm, Frank Lloyd Wright's architecture and his life is reviewed in the second part of the thesis. Wright's architecture is examined under different titles: His architectural style and his professional development. The last part of this chapter represents the factors by which he was effected: Shingle style, Froebel games, Sullivan, Japan and Japanese artists. In the third section the importance of nature on Wright's life and his perspective on nature is reviewed. This interaction has been examined in detail under the following titles: local area, volume(mass) elements, superficial elements, regional peculiarities, and time. Also in this section, Organic Architecture and the relationship between nature and Organic Architecture is mentioned. The last hedaline of the third chapter contains buildings of Wright and their relationship with nature. Seven of his buildings are examined as a case study. VIIn the following section architects such as Bruce Goff, Carlo Scarpa, Arthur Dyson and Şevki Vanlı who were influenced by Wright's architectural style are examined. In conclusion, Frank Lloyd Wright's architecture is proposed against the recent architectural style that lacks style, character, and harmony with nature. vn