Gebelerde doğum öncesi bakım memnuniyetinin ve hasta beklentilerinin stres algısı üzerine etkisi
The Effect of Prenatal Care Satisfaction and Patient Expectations on the Perception of Stress in Pregnant Women
Yazar: TUĞBA KAVAS
Danışman: DOÇ. DR. SEVDA ELİŞ YILDIZ
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Gebelik = Pregnancy ; Hasta memnuniyeti = Patient satisfaction ; Prenatal bakım = Prenatal care ; Stres = Stress

Özet:
Bu araştırma prenatal dönemdeki gebelerin doğum öncesi bakım memnuniyeti ile beklenti düzeylerinin stres algısına etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Kesitsel tipteki araştırmanın evrenini, araştırmanın yürütüldüğü 28.11.2019– 30.06.2020 tarihleri arasında Kars Harakani Devlet Hastanesi Kadın Doğum Polikliniğine başvuran 18-35 yaş gebeler oluşturmaktadır. Araştırmaya katılma kriterlerini sağlayan 314 gebe çalışmanın örneklemini oluşturmuştur. Veriler "Tanıtıcı Bilgi Formu", "Doğum Öncesi Algılanan Stres Ölçeği" ve "Doğum Öncesi Bakım Memnuniyeti ve Hasta Beklentileri Ölçeği" ile toplanmıştır. Normal dağılım değerlendirmesinde Kolmogorov-Smirnov testi kullanılmıştır. Verilerin yorumlanmasında ise frekans, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, Kruskall Wallis, Mann Whitney–U testleri ve korelasyon analizi, Spearman korelasyon testi kullanılmıştır. Katılımcıların %72.3'ünün şu anki ekonomik durumunun orta düzeyde ve %82.8'inin sağlık güvencesinin olduğu görülmüştür. %90.8'inin isteyerek gebe kaldığı, %85'inin doğum öncesi bakımı sağlık personelinden aldığı, %86.3'ünün alkol veya sigara kullanmadığı, %91.7'sinin gebelik veya gebeliğin getirdiği sorumluluklara bağlı stres yaşadıkları saptanmıştır. Doğum öncesi algılanan stres ölçeği puanlarına bakıldığında toplam puan ortalamasının 34.0±5.39; doğum öncesi bakım memnuniyeti ve hasta beklentileri ölçeği toplam puan ortalamalarına bakıldığında bakım memnuniyeti puan ortalaması 91.39±12.92, hasta beklentileri ölçeği puan ortalaması 21.29±3.39 olarak saptanmıştır. Verilerin regresyon analizine uygunluğu test edilmiş olup regresyon analizine uygun olmadığı saptanmıştır. Bu nedenle korelasyon analizleri yapılmıştır. Doğum öncesi algılanan stres ölçeği puan ortalamaları ile doğum öncesi bakım memnuniyeti ve hasta beklentileri ölçeği puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir ilişki bulunmamıştır (p=0.633 ve p=0.436). Doğum Öncesi Bakım Memnuniyeti ve Hasta Beklentileri Ölçeği puanları arasında negatif yönlü ve düşük düzeyde bir korelasyon saptanmıştır (p=0.015). Bu sonuçlara göre; doğum öncesi algılanan stres ile doğum öncesi bakım memnuniyeti ve hasta beklentileri ile stres arasında anlamlı fark görülmemiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda; daha büyük ve farklı örneklem gruplarında benzer araştırmaların yapılması önerilebilir.
Anahtar Kelimeler; Gebe, Prenatal bakım, Memnuniyet, Hasta, Stres, Ebelik.

Abstract:
The Effect of Prenatal Care Satisfaction and Patient Expectations on the Perception of Stress in Pregnant Women
This study was conducted to determine the effect of prenatal care satisfaction and expectation levels of pregnant women in prenatal period on stress perception. 
The population of the cross-sectional study consists of pregnant women between the ages of 18-35 who applied to the Kars Harakani State Hospital Polyclinics of Obstetric and Gynecology between 28.11.2019–30.06.2020.  A sample of 314 pregnant women who met the criteria and volunteered, participated in the study. The data were collected using the Introductory Information Form, the Antenatal Perceived Stress Inventory (APSI) and Patient Expectations and Satisfaction With Prenatal Care Instrument (PESPC). In the interpretation of the data, frequency, percentage, arithmetic mean and standard deviation were calculated. Kolmogorov-Smirnov, Kruskall Wallis, Mann Whitney-U tests and correlation analysis, Spearman correlation test were used. 
In the study, it was determined that 90.8% were willingly conceived, 85% of the participants received prenatal care from healthcare personnel, 72.3% of them had a medium level of economic status and 82.8% had a health insurance, 86.3% of the participants did not use alcohol or cigarette and 91.7% experienced stress due to pregnancy or responsibilities brought by pregnancy. The mean total score for APSI was 34.0 ± 5.39; Looking at the total score averages of PESPC, the mean score for care satisfaction was 91.39 ± 12.92, and the patient expectations scale mean score was 21.29 ± 3.39 The suitability of the data for regression analysis was tested and it was found that it was not suitable for regression analysis. Therefore, correlation analyzes were made. There was no statistically significant correlation between prenatal stress scale mean scores and prenatal care satisfaction and patient expectations scale scores (p=0.633 ve p= 0.436 respectively). A negative and low level correlation was found between prenatal care satisfaction and patient expectations scale scores (p = 0.015). As a result it is found that effect of prenatal care satisfaction and expectation on perceived stress is not statistically meaningful. It is recommended to apply the study to larger samples and different socio-economic levels. In line with these results; similar studies may be suggested in larger and different sample groups.
Keywords; Pregnant, Antenatal Care, Satisfaction, Patient, Stress, Midwifery.