Karaciğer hidatik kisti nedeniyle cerrahi uygulananhastalarda  nüksü etkileyen faktörler
Surgery was used due to liver hydatic cystfactors affecting recurrence in patients
Yazar: VUGAR ISMAYILOV
Danışman: DOÇ. DR. KAĞAN KARABULUT
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery

Özet:
Giriş ve Amaç: Karaciğerin kist hidatik hastalığı insanlarda Echinococcus granulosus'un neden olduğu, özellikle avcılık, hayvancılıkla uğraşan toplumlarda görülen, gelişmekte olan birçok ülkede önemli halk sağlığı problemi haline dönüşen, yaygın bir zoonozdur. Et ile beslenen vahşi hayvanların sindirim sisteminde erişkin halde bulunan sestodların yumurtaları ile enfekte gidaların  tüketilmesi sonrası insana bulaşır.İnsanlarda sindirim sisteminden kan dolaşımına katılan yumurtalar karaciğer,akciğer ve diğer organlara yerleşir ve bu organlarda aseksüel olarak büyümeye başlarlar. Hastaların %70'inde hastalık karaciğerde, %20'de ise akciğerde görülür [1]. Hastaların %60'ı semptom vermezler ve başka nedenle yapılan tetkiklerde insidental olarak ortaya çıkarlar [2]. Semptomlar tutulan organa, lezyonun boyutuna ve konumuna, büyüyen kist tarafından çevre yapılara bası yapılmasına, kistin spontan veya travmatik rüptürüne, bakteriyel enfeksiyona, kistin protoskoleks veya kız veziküller tarafından yayılmasına, astım, anafilaksi gibi immünolojik reaksiyonlara bağlı olarak değişir [3]. Tedavileri kistin tipine bağlı olarak değişmekle beraber büyük bir kısmı cerrahi tedavi edilmektedir. Cerrahi sonrası bu hastalarda karaciğerde hastalık tekrar oluşabilir. Literatürde nüksü etkileyen bir çok faktörden bahsedilmektedir. Çalışmanın amacı; karaciğer hidatik kisti nedeniyle konservatif cerrahi uygulanan hastalarda, kist hidatik nüksünü etkileyen klinikopatolojik faktörleri belirlemekti.  
Hastalar  ve  metod:                                     
      Bu çalışmada   Ondokuz Mayıs Üniversitesi  Tıp Fakültesi Genel  Cerrahi  Anabilim  Dalı'nda 1 Ocak 2005 – 31 Aralık 2020 tarihleri  arasında  karaciğer hidatik kist hastalığı nedeniyle konservatif cerrahi uygulanan hastalar incelendi. Hastaların demografik, preoperatif, intraoperatif ve postoperatif  verileri;  uygulanan  konservatif  cerrahi tedavi yöntemi, kist özellikleri (yerleşim yeri, çap, sayı ,tip), preoperatif  ve postoperatif  ERCP durumu, preoperatif kistobilier ilişki varlığı ve PAİR durumu, intraoperatif  intrabiliyer rüptür  varlığı, postoperatif safra fistülü olup olmadığı, preoperatif ve postoperatif albendazol kullanımı dahil olmak üzere retrospektif  (geriye dönük ) olarak kaydedildi. Hasta verileri konservatif hidatik kist cerrahisi  sonrası nüks gelişip gelişmemesine göre 2 gruba ayrılarak değerlendirildi. Tek değişkenli ve çok değişkenli lojistik regresyon analizi (geriye doğru değişken seçimli) nüks gelişimi ile ilişkili bağımsız faktörleri belirlemek için gerçekleştirildi. P değeri < 0.05 olanlar istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.

Bulgular:  Çalışmaya dahil edilen  117 hastanın 52'i (%44.4) erkek,65'i (%55.6) ise kadındı. Verilere göre hastaların 21'inde (%17.9) nüks  tespit edildi. Nüks grubundaki 21 hastanın 13'ü (%61.9) kadındı. Nüks gelişimini ile klinikodemografik özellikleri, preoperatif kan değerleri, uygulanan cerrahi tipi, ameliyat süresi, kistin sayı, tipi, yerleşim yeri, preoperatif  ERCP ve PAİR işlemleri, kistin safra yollarıyla bağlantısı arasında ilişki tespit edilmedi. 
Tartışma ve Sonuç: 
        Biz çalışmamızda konservatif cerrahide nüksü etkileyen faktörleri araştırdık. Çalışmamızda nüksü etkileyen bağımsız bir risk faktörü bulamadık.
       
        Anahtar kelimeler: kistik ekinokokkoz, nüks karaciğer kisti

Abstract:
SUMMARY 
       İntroduction and Objective: 
         Hydatid cyst disease of the liver is a common zoonosis caused by Echinococcus granulosus in humans, seen especially in societies engaged in hunting and animal husbandry, and has become an important public health problem in many developing countries. It is transmitted to humans after consuming foods infected with the eggs of cestodes found in the digestive system of adult meat-eating wild animals. In humans, the eggs enter the bloodstream from the digestive system and settle in the liver, lungs and other organs and begin to grow asexually in these organs. In 70% of patients, the disease occurs in the liver. In 20 cases, it is seen in the lung [1]. 60% of patients do not show symptoms and are discovered incidentally during examinations performed for other reasons [2]. Symptoms vary depending on the organ involved, the size and location of the lesion, pressure on surrounding structures by the growing cyst, spontaneous or traumatic rupture of the cyst, bacterial infection, spread of the cyst by protoscolex or daughter vesicles, and immunological reactions such as asthma  and anaphylaxis [3]. 
        Although the treatments vary depending on the type of cyst, most of them are treated surgically. After surgery, the disease may recur in the liver in these patients. Many factors affecting recurrence are mentioned in the literature. 
        The aim of our study was to determine the clinicopathological factors affecting the recurrence of hydatid cyst in patients who underwent conservative surgery due to liver hydatid cyst.
       Patients and Methods: 
          In this study, patients who underwent conservative surgery due to liver hydatid cyst disease at the Ondokuz Mayıs University Faculty of Medicine, Department of General Surgery, between January 1, 2005 and December 31, 2020, were examined. 
         Demographic, preoperative, intraoperative and postoperative data of the patients;  including the applied conservative surgical treatment method, cyst characteristics (location, diameter, number, type), preoperative and postoperative ERCP status, presence of preoperative cystobiliary relationship and PAIR status, presence of intraoperative intrabiliary rupture, presence of postoperative bile fistula, preoperative and postoperative albendazole use, was recorded retrospectively. Patient data were evaluated by dividing them into 2 groups according to whether recurrence occurred after conservative hydatid cyst surgery. Univariate and multivariate logistic regression analysis (with backward variable selection) was performed to identify independent factors associated with the development of relapse. Those with a P value < 0.05 were considered statistically significant.
     Results:  Of the patients included in the study, 52 (44.4%) were male and 65 (55.6%) were female. The female/male ratio was found to be 1.25. According to the data, relapse was detected in 21 (17.9%) of the patients. 13 of 21 patients in the relapse group  (61.9%) were women. No relationship was detected between recurrence and the clinicodemographic characteristics of the patients, preoperative blood values, type of surgery performed, duration of surgery, number, type and location of the cyst, preoperative ERCP and PAIR procedures, and connection of the cyst to the bile ducts. The effect of preoperative and postoperative albendazole use periods on recurrence was considered inverse but significant.

      Discussion and Conclusion: 
       In our study, we investigated the factors affecting recurrence in conservative surgery.  We did not find any independent risk factor affecting recurrence in our study.
        
      Keywords: cystic echinococcosis, recurrent liver cyst