Bipolar I Bozukluk tanısı almış hastalarda kabul ve kararlılık terapisi temelli grup psikoterapisinin etkililiği ve uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effectiveness and applicability of group psychotherapy based on acceptance and commitment therapy in patients diagnosed with Bipolar I Disorder
Yazar: ENVER DENİZHAN RAMAKAN
Danışman: PROF. DR. ERHAN KURT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry ; Psikoloji = Psychology

Özet:
Amaç: Bipolar bozukluk, ötimi döneminde dahi kişilerin işlevselliğini
bozduğu bilinen, kişilerin belirli davranışlarının, duygu ve düşünceleriyle olan
ilişkilerinin arzu ettikleri hayatı yaşamaları açısından zorluk yaratan bir psikiyatrik
bozukluktur. Farklı terapi modellerinin bu alanda çalışmaları olmakla birlikte çok
azının kanıt desteği vardır. Bu alanda yapılan Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT)
çalışması ise çok kısıtlıdır. Çalışmamız, ACT temelli grup psikoterapisi ile bipolar
bozukluğa sahip bireylerde değer odaklı davranışları ve işlevselliği artırmayı ve bu
uygulamanın etkililiğini ve uygulanabilirliğini test etmeyi amaçlamaktadır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya S.B.Ü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh
Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesi Ayakta Psikiyatri Tedavi
Ünitelerinde Bipolar I Bozukluk tanısı ile tedavi görmekte olan, araştırmaya
alınma/dışlanma kriterlerini karşılayan 44 hasta dahil edilmiştir. Bu kişilerle 6
seanstan oluşan ACT temelli grup psikoterapisi protokolü uygulanmıştır.
Katılımcılardan sosyodemografik özellikler veri formu, Kabul ve Eylem Formu-II
(KEF-II), Değer Odaklı Yaşam Ölçeği (DOYÖ) ve Bipolar Bozukluk İşlevsellik
Ölçeği (BBİÖ) doldurmaları istenmiştir. İlk grup seansına başlamadan önce, altı
seanslık sürecin bitiminde, müdahaleden 1 ay ve 3 ay sonra verilen ölçeklerle
değerlendirme yapılmıştır. Veriler istatistiksel analize tabi tutulmuştur.
Bulgular: Müdahale sürecini 26 kişi tamamlamıştır. KEF-II'nin başlangıçtaki
ortalama puanı 31,52(SS=10,614) iken müdahaleden sonra 23,24'e(SS=10,974)
düşmüştür. Ortalama puan 1. ayda 24,89(SS=10,032), 3. ayda 22,42(SS=10,931)
bulunmuştur. Başlangıçtaki DOYÖ ortalama puanı 137,66(SS=49.144), müdahaleden
sonra 150,71'e(SS=28,238) ulaşmıştır. 1. ayda 148,85(SS=31,997), 3. ayda
155,15(SS=28,661) bulunmuştur. Bu değişiklikler anlamlı olup büyük etki
büyüklüğüne işaret etmektedir. BBİÖ'nin 4 ölçüm noktası için geçerli olan ölçek sayısı
yetersiz olduğu için anlamlı bulunmamıştır.
Sonuç: Bipolar I bozukluk tanılı kişilerde 6 seanstan oluşan ACT temelli grup
psikoterapisi protokolü etkili ve uygulanabilirdir. Müdahale sonrası hastaların
psikolojik esneklik düzeylerinin, değer teması ve değerleri ile uyumlu yaşama
düzeylerinin anlamlı şekilde arttığı saptanmıştır. İleri araştırmalarda daha büyük
örneklemlerin dahil edilmesi, randomize kontrollü tasarımların uygulanması ve uzun
vadeli takip çalışmalarının yapılması gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Bipolar Bozukluk, Grup terapisi, İşlevsellik, Kabul ve
Kararlılık Terapisi, Psikolojik Esneklik

Abstract:
Objective: Bipolar disorder is a psychiatric disorder that is known to impair
the functioning of individuals even in the euthymia period, and certain behaviors of
individuals and their relationships with their emotions and thoughts create difficulties
in terms of living the life they desire. Although different therapy models have studies
in this field, very few of them have evidence support. Acceptance and Commitment
Therapy (ACT) studies in this field are very limited. Our study aims to increase valueoriented behaviors and functionality in individuals with bipolar disorder with ACTbased group psychotherapy and to test the effectiveness and applicability of this procedure.
Material and Method: The study included 44 patients who met the
inclusion/exclusion criteria and were being treated for Bipolar I Disorder in the
Psychiatric Outpatient Units of S.B.U. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Mental
Health and Neurological Diseases Training and Research Hospital. ACT-based group
psychotherapy protocol consisting of 6 sessions was applied with these patients.
Participants were asked to fill in the sociodemographic characteristics data form, the
Acceptance and Action Questionnaire-II(AAQ-II), the Valued Living
Questionnaire(VLQ) and the Bipolar Disorder Functioning Scale(BDFS). Before
starting the first group session, at the end of the six-session process, 1 month and 3
months after the intervention, the scales were evaluated. The data were subjected to
statistical analysis.
Results: 26 participants completed the intervention process. While the mean
score of the AAQ-II was 31,52(SD=10,614) at the beginning, it decreased to
23,24(SD=10,974) after the intervention. The mean score was 24,89(SD=10,032) in
the 1st month and 22,42(SD=10,931) in the 3rd month. The mean score of the VLQ at
baseline was 137,66(SD=49,144) and reached 150,71(SD=28,238) after the
intervention. In the 1st month 148,85(SD=31,997), in the 3rd month
155,15(SD=28,661) were found. These changes are significant and indicate a large
effect size. Since the number of scales valid for the 4 measurement points of the BDFS
was insufficient, it wasn't found significant.
Conclusion: ACT-based group psychotherapy protocol consisting of 6
sessions is effective and feasible in people with bipolar I disorder. After the
intervention, it was found that the patients' psychological flexibility levels, value
contact and the level of living in accordance with their values increased significantly.
Further research should include larger samples, randomised controlled designs and
long-term follow-up studies.

Keywords: Acceptance and Commitment Therapy, Bipolar Disorder,
Functioning, Group Therapy, Psychological Flexibility