Dual antiplatelet tedavi başlanan akut koroner sendromlu olgularda eş zamanlı verilen proton pompa inhibitörlerinin inflamatuvar belirteçler üzerine etkisi
The effect of simultaneous proton pump inhibitors on inflammatory markers in patients with acute coronary syndrome who using dual antiplatelet therapy
Yazar: YİĞİT OĞUZ ÜNAL
Danışman: PROF. DR. YÜCEL ÜSTÜNDAĞ
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: ADMA = ADMA ; Akut koroner sendrom = Acute coronary syndrome ; Biyobelirteçler = Biomarkers ; Copeptin = Copeptin ; Proton pompası inhibitörleri = Proton pump inhibitors ; İnflamasyon = Inflammation

Özet:
Amaç: Bu çalışmada dual antiplatelet tedavi başlanan akut koroner sendromlu olgularda eş zamanlı verilen proton pompa inhibitörlerinin kısa dönemde inflamatuvar belirteçler ve ek kardiyovasküler olay gelişimi üzerine olan etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Kardiyoloji Anabilim Dalı polikliniğine 1 Mart 2018-31 Mayıs 2018 tarihleri arasında başvuran akut koroner sendrom tanılı ve ilk defa oral dual antiplatelet ile birlikte proton pompa inhibitörü tedavisi başlanan hastalar dahil edildi. Çalışmada örneklem büyüklüğü G Power 3.1 istatistik programı kullanılarak belirlendi ve dahil edilme kriterlerine uygun olan 90 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar aldıkları PPİ preparatlarına göre Lansoprazol (n=30), Rabeprazol (n=31) ve Pantoprazol (n=29) grubu olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Hastaların başvuru anında, 1. ve 6. ay sonundaki biyokimyasal parametreleri, ADMA ve kopeptin düzeyleri incelendi, SPSS 21. (IBM) paket programı ile uygun analiz edildi. Primer sonlanım noktası hastalarda ek kardiyovasküler olay gelişimi, inflamatuvar belirteçlerden ADMA ve kopeptin düzeylerinin hasta gruplarındaki kardiyovasküler olay gelişen ve gelişmeyenlerdeki değişimi; sekonder sonlanım noktası ise akut koroner sendrom gelişen hastaların biyokimyasal belirteçlerinin kullanılan PPİ preparatına göre değişimiydi.
Bulgular: Çalışmaya katılan 90 hastanın 70'i erkek (%77,8) 20'si kadındı (%22,2), yaş ortalaması 58,3, ortalama BKİ 28,1, çoğunluğu fazla kilolu ve obez kişilerden oluşmuştur (%80). En sık eşlik eden ilk 3 hastalık sırasıyla hipertansiyon (%50), diabetes mellitus (%24,4) ve hiperlipidemidir (%22,2). 57 hastada (%63,3) sigara içme öyküsü vardır. Total Kolesterol, LDL, Troponin ve Kütle CK-MB değerlerinin her üç preperat kullanımında da başlangıç değerine göre 6. ayın sonunda anlamlı düzeyde azaldığı görülmüştür. Bunlara ek olarak; başlangıç değerine göre 6. ayın sonunda rabeprazol kullananlarda glukoz değeri, lansoprazol kullananlarda glukoz ve NLR değerleri, pantoprazol kullananlarda NLR değeri anlamlı düzeyde azalmıştır. Kişilerin dual antiplatelet ile birlikte PPİ başlanmadan önce, tedavinin 1. ayında ve tedavinin 6. ayının sonunda alınan kan değerleri karşılaştırıldığında; 1. ayın sonunda başlangıca göre kullanılan 3 farklı PPİ preparatından sadece lansoprazolun serum ADMA seviyesini istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttırdığı saptanmıştır (p=0,04). 6. ay sonunda ise her 3 grupta da başlangıç ve 1. aya göre serum ADMA seviyesini anlamlı düzeyde arttırdığı belirlenmiştir (p<0,01). Serum kopeptin seviyesine bakıldığında, 1. ayda başlangıca göre kullanılan 3 farklı PPİ preparatından sadece pantoprazolun serum kopeptin seviyesini istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşürdüğü görülmüştür (p<0,01). 6. ay sonunda lansoprazol ve pantoprazolun başlangıç ve 1. aya göre serum kopeptin seviyesini anlamlı düzeyde arttırdığı (p<0,001 ve p=0,001), rabeprazolun ise sadece 1. aya göre serum kopeptin seviyesini anlamlı düzeyde artırdığı görülmüştür (p=0,02). Hastalar, ayrıca; dual antiplatelet ile birlikte PPİ başladıktan 6 ay sonra gelişebilecek ek kardiyovasküler problemler açısından da değerlendirilmiştir. Değerlendirmeye alınan 90 hastanın 8'inde ek kardiyovasküler problem meydana gelmiştir. Rabeprazol grubunda 3 hastada (1'inde AKS, 1'inde stent trombozu, 1'inde mortalite), Pantoprazol grubunda 4 hastada (1'inde mortalite, 3'ünde AKS) ve Lansoprazol grubunda 1 hastada (stent trombozu) ek kardiyovasküler problem gelişmiştir. Çalışmamızda ek kardiyovasküler problemlerin en çok görüldüğü hasta grubunun pantoprazol grubu olduğu tespit edilmiştir. Ancak hasta sayısı yetersiz olduğu için istatistiksel analiz yapılamamıştır.
Sonuç: Çalışmamızda PPİ kullanımının inflamatuvar belirteçlerde, ADMA ve kopeptin düzeylerinde değişime neden olduğu saptanmıştır. Literatürde de farklı sonuçlar olmakla beraber PPİ kullanımı ile kan değerlerinde meydana gelen çeşitli değişimler rapor edilmiştir. Bu çalışmanın bulguları ışığında preparata özgü olarak kan değerlerindeki değişim daha detaylı incelenmelidir. Daha kapsamlı çalışmaların yapılması AKS hastalarında dual antiplatelet ile PPİ preparatlarının başlanmasının farklı inflamatuvar etkilerinin aydınlatılmasında faydalı olacaktır.

Anahtar Kelimeler. ADMA, Kopeptin, Akut Koroner Sendrom, Proton Pompa İnhibitörü,
İnflamatuvar Belirteçler

Abstract:
Aim. In this study, we aimed to evaluate the short term effect of simultaneous proton pump inhibitors on inflammatory markers in patients with acute coronary syndrome who using dual antiplatelet therapy.
Method. The patients who were diagnosed with acute coronary syndrome who were admitted to the outpatient clinic of Zonguldak Bülent Ecevit University, Faculty of Medicine, Health Application and Research Center, Cardiology Department between March 1, 2018 and May 31, 2018 and who were treated with oral dual antiplatelet and proton pump inhibitor for the first time were included in the study. The sample size was determined using the G Power 3.1 statistical program and 90 patients were included in the study. The patients were divided into three groups according to their PPI preparations; as Lansoprazole (n=30), Rabeprazole (n=31) and Pantoprazole (n=29). Biochemical parameters, ADMA and copeptin levels were examined at the time of admission, at the end of 1st and 6th months, and analyzed with SPSS 21. (IBM). Primer endpoint was determined as development of additional cardiovascular events in patients, change of ADMA and copeptin levels in patients with and without developing cardiovascular events; secondary endpoint was determined as the change in biochemical markers of patients with acute coronary syndrome according to PPI preparation.
Results. Of the 90 patients included in the study, 70 patients were male (77.8%), 20 patients were female (22.2%). The mean age was 58.3 and the mean BMI was 28.1. The majority of the patients were overweight or obese (80%). The three most common diseases were hypertension (50%), diabetes mellitus (24.4%) and hyperlipidemia (22.2%) among the participants. 57 of the 90 patients (63.3%) had a smoking history. The biochemical values, ADMA and copeptin levels were evaluated at the time of admission, first month and sixth month of the combined PPI and dual antiplatelet therapy.
At the end of sixth month, total cholesterol, LDL, troponin and CK-MB levels significantly decreased according to the time of admission (p<0.05). In addition, glucose levels decreased in the rabeprazole group, glucose and NLR levels decreased in lansoprazole group and NLR levels decreased in pantoprazole group, significantly (p<0.05). 
At the first month evaluation, only lansoprazole significantly increased the serum ADMA levels (p=0.04) and only pantoprazole significantly decreased the serum copeptin levels according to the time of admission (p<0.01).  
At the end of the sixth month, the serum ADMA levels significantly increased according to the time of admission and first-month evaluation in all 3 groups (p<0.01).
At the end of the sixth month, lansoprazole and pantoprazole significantly increased the serum copeptin levels (p<0.001 and p=0.001, respectively) compared to the time of admission and first month evaluation. At the end of the sixth month, rabeprazole significantly increased the serum copeptin levels compared to the first month evaluation (p=0.02) but there was no statically significant change compared to the time of admission.
Patients were evaluated in terms of newly developed cardiovascular problems after 6 months of combined therapy with PPI and dual antiplatelet. 8 of 90 patients had additional cardiovascular problems. 3 patients in the rabeprazole group (1 for ACS, 1 for stent thrombosis, 1 for mortality), 4 patients in the pantoprazole group (1 for mortality, 3 for ACS) and 1 patient in the lansoprazole group (stent thrombosis) developed additional cardiovascular problems. According to our study, the most common additional cardiovascular problems were seen in the pantoprazole group. However, the number of patients was insufficient and no statistical analysis could be performed.
Conclusion. In our study, it was determined that the use of PPI causes changes in ADMA and copeptin levels in inflammatory markers. Although there are different results in the literature, various changes in blood values have been reported with the use of PPI. In the light of the findings of this study, changes in blood values should be examined in more detail as specific to preparate. Extensive studies will be useful in the effects of different inflammatory effects of initiation of PPI preparations with dual antiplatelet in patients with ACS.

Keywords. ADMA, Copeptin, Acute Coronary Syndrome, Proton Pump Inhibitor,
Inflammatory Markers