Şeker otu (Stevia rebaundiana) bitkisinin morfolojik ve sitolojik karekterizasyonu
Morphological and cytological characterization of stevia (Stevia rebaudiana)
Yazar: HARUN KARAMAN
Danışman: DOÇ. DR. NESRİN ÖRÇEN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma, Türkiye'nin farklı lokasyonlarından (İzmir/Bayındır, Balıkesir/Burhaniye, Bursa/Gürsu, Samsun/Bafra, İzmir/Kuşadası) temin edilen Stevia rebaundiana bitkilerinin morfolojik ve sitolojik özelliklerinin belirlenmesi ve birbiriyle mukayese edilmesi amacıyla 2016 yılında Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Araştırma ve Uygulama arazisinde 3 tekerrürlü, tesadüf blokları deneme desenine göre yürütülmüştür. 
Araştırma sonucunda elde edilen verilere göre; en uzun bitki boyu (66,3 cm) Balıkesir/Burhaniye ve Bursa/Gürsu lokasyonlarından getirilen bitkilerde ölçülmüştür. En fazla gövde çapı (10,1 mm) Bursa/Gürsu lokasyonunda belirlenmiştir. En geniş yaprak boyu ve eni (7,8/4 cm) Bursa/Gürsu lokasyonundan elde edilmiştir. En fazla dal sayısı (32 adet) Balıkesir/Burhaniye lokasyonundan bulunmuştur. En fazla yaprak sayısı (41 adet) Bursa/Gürsu lokasyonundan getirilen bitkilerde görülürken, en fazla yaş herba (1062 kg/da) ve kuru herba (331 kg/da) verimi Balıkesir/Burhaniye lokasyonundan getirilen bitkilerden elde edilmiştir. En fazla kuru yaprak verimi 201 kg/da yine Balıkesir/Burhaniye lokasyonunda görülmüştür. Yaprak/sap oranı en fazla (2,09) Bursa/Gürsu lokasyonundan temin edilen bitkilerde belirlenmiştir. En fazla krolofil içeriği (SPAD değeri) (52) Samsun/Bafra lokasyonundan getirilen bitkilerden elde edilmiştir. Sonuç olarak şeker otu bitkisinin Bornova ekolojik koşullarında en yüksek herba veriminin Balıkesir/Burhaniye lokasyonundan temin edilen şeker otu bitkilerinden elde edildiği saptanmıştır. İncelenen sitolojik özellikler bakımından önemli farklılıklar gözlemlenmediğinden, araştırmaya konu olan lokasyonlardaki şeker otu bitkilerinin orjinlerinin aynı olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
This research was conducted in order to determine and compare them with each other  the morphological and cytological characteristics of Stevia rebaundiana plants obtained from different locations of Turkey (İzmir/Bayındır, Balıkesir/Burhaniye, Bursa/Gürsu, Samsun/Bafra, İzmir/Kuşadası) according to the design of randomized blocks with 3 replicates at Ege University Faculty of Agriculture Field Crops, in 2016.
According to the results obtained from the research; the longest plant height (66,3 cm) was measured the plants brought from Balikesir/Burhaniye and Bursa/Gürsu locations. The largest stem diameter (10,1 mm) was established in the Bursa/Gürsu location. The largest leaf size and width (7,8/4 cm) were obtained from the Bursa/Gürsu location. The maximum number of branches (32) was found from Balikesir/Burhaniye location. While the maximum number of leaves (41) was observed in the plants brought from the Bursa/Gürsu location, the maximum fresh  herb (1062 kg/da) and dry herb yield (331 kg/da) were obtained from the plants from Balikesir/Burhaniye location. The maximum dry leaf yield (201 kg/da) was also observed in the Balikesir / Burhaniye location. The leaf/stalk ratio was determined at maximum (2.09) from Bursa/Gürsu location. The maximum content of krolofil (SPAD value) (52) was obtained from Samsun/Bafra location. As a result, it was determined that the highest yield of herb was obtained from Stevia plants obtained in Bornova ecological conditions from Balikesir/Burhaniye location. Since there were no significant differences in the cytological characteristics examined, it is thought that the sugar herb plants, which investigated, are same origins.