Şiî ihticâc geleneği: Kuleynî örneği
Shi'ite tradition of ihtijaj: The case of Kulayni
Yazar: NURAN ÜÇOK
Danışman: PROF. DR. HASAN ONAT
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Mezhepleri Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Din = Religion
Dizin: Hadis = Hadith ; Kuleyni = Kulayni ; Mezhepler = Sects ; İmamet = Imamet ; İmamiyye = Imamiyya ; İslamiyet = Islam ; Şia = Şia ; Şiiler = Shi'is

Özet:
Üçok, Nuran, Şiî İhticâc Geleneği: Kuleynî Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Danışman: Prof. Dr. Hasan Onat, 91 s.
Bütün İslam mezhepleri için görüşlerini temellendirmek önemli bir ihtiyaç olmuştur. Bu ihtiyaç sebebiyle Kur?an ayetleri ve hadislerin yanı sıra aklî deliller de kullanılmış ve çok sayıda kitap yazılmıştır. Şiî ihticâc geleneği kullanımı ile de, Şiî doktrinlerini temellendirmeye çalışan ya da kimi delil örnekleri içeren eserlerin oluşturduğu geniş edebiyat kastedilmektedir. 
Şiîlikte temellendirme çalışmaları çoğunlukla, Şiîler için özel ?ve kimi zaman doğaüstü- bir dinî konum olan imâmet kavramı üzerinde yoğunlaşmaktadır. İmâmetin Hz. Ali ve onun soyundan devam ettiğini kanıtlamaya çalışan Şiîler arasında en eskilerinden biri de Muhammed b. Ya?kûb el-Kuleynî?dir. Kuleynî, Şîa?nın en tanınmış ve muteber hadis âlimlerindendir ve Kitâbu?l-Huccet, Kuleynî?nin meşhur eseri el-Kâfî?nin Usul bölümünün dördüncü alt başlığıdır. Bu başlık, imâmeti ayet ve hadislerle temellendirme meselesine ayrılmıştır. Bu başlıkta Kuleynî, kendisinden önceki kimi âlimler tarafından kullanılmış delillere değinmenin yanı sıra, yeni bir takım deliller de getirmektedir. el-Kâfî hadis türünde bir eser olsa da içeriğinde çok sayıda ayet barındırmaktadır. Kitâbu?l-Huccet bölümünde ayetlerin imamlar tarafından yapılan yorumları yer almakta ve bu yorumlar önemli ihticâc örnekleri teşkil etmektedir.
  
Anahtar Kelimeler: Şîa, İmâmiyye,  imâmet, ihticâc, Kuleynî, el-Kâfî

Abstract:
It has been an important need for Islamic sects to ground their opinions. Because of this need, many Quranic verses, hadithes and also logical proofs have been used and a large number of books have been written. The usage of Shi?ite tradition of ihtijaj, refers to that wise literature of works written for grounding Shi?ite doctrines or include some samples of proofs.
In Shia, those grounding activities mostly centre upon the notion ?imamate? which is a special -and sometimes supernatural- religious position for Shi?ites. One of the earliest Shi?ites who tried to justify that imamate supposed to continue with Ali ibn Abi Talib and his descendants is Muhammad ibn Ya?qub al-Kulayni. Kulayni is one of the most famous and reliable hadith scholars of Shia and Kitab al-Hujjah is the fourth chapter of Kulayni?s famous work al-Kafi?s Usul part. This chapter is allocated to justification of imamate with verses and hadithes. In this chapter Kulayni mentions some old proofs those had been used by some other scholars before himself, and also he suggests some new proofs. al-Kafi, despite being a hadith book, includes a huge number of verses. In Kitab al-Hujjah there are many interpretations of verses made by imams and these interpretations constitute important ihtijaj samples.   
	
Key Words: Shia, Imamiyyah, imamate, ihtijaj, Kulayni, al-Kafi