İç hastalıkları polikliniğine başvuran 65 yaş ve üzeri hastalarda potansiyel uygunsuz ilaç kullanımının BEERS 2019 ve TIME  kriterleri ile karşılaştırmalı değerlendirilmesi
Comparative evaluation of potential inappropriate drug use with BEERS 2019 and TIME criteria in patients aged 65 and over admitted to internal medicine outpatient clinic
Yazar: ERTAÇ BERKER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ TÜRKAN PAŞALI KİLİT
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Geriatri = Geriatrics ; Polifarmasi = Polypharmacy ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılık = Old age ; İlaç kullanımı = Drug utilization ; İlaç kullanımını değerlendirme = Drug utilization review

Özet:
Giriş ve Amaç: Tüm dünyada yaşlı nüfusun artmasıyla,  yaşlı bireylerde ilaç kullanım sıklığı, uygunsuz ilaç kullanımı (UİK) ve ilaç yan etkilerinin olumsuz sonuçlarının görülme sıklığı da artmaktadır. Yaşlı bireylerde polifarmasi ve uygunsuz ilaç kullanımını azaltmak amacıyla "uygunsuz ilaç kullanım kriterleri" oluşturulmuştur. Çalışmamızda İç Hastalıkları polikliniğine başvuran geriatrik hastaların kullanmakta oldukları ilaçların, 2019 Beers kriterleri ve Türkiye Yaşlıda Uygunsuz İlaç Kullanım Kriterleri (Turkish Inappropriate Medication Use in the Elderly)- (TIME Kriterleri) karşılaştırmalı değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları polikliniğine başvuran 65 yaş ve üzerindeki 385 hasta alındı. Çalışmaya alınan hastalarda uygunsuz ilaç kullanım kriterini değerlendirmek için 2019 Beers kriterleri ve TIME kriterleri kullanıldı. Aynı çalışma popülasyonunda Beers kriterleri, TIME kriterleri ile kesitsel karşılaştırmalı olarak değerlendirildi. Uygunsuz ilaç kullanımı TIME ve Beers kriterleri için ayrı ayrı, toplam çalışma popülasyonu içinde ilgili kritere göre olan hasta sayısı, hasta yüzdesi ve ayrıca toplam UİK durum sayısı olarak hesaplandı ve UİK kriterleri birbiri ile karşılaştırıldı.
Bulgular: Çalışmamıza alınan 385 geriatrik hastanın %67,8'i kadın, %32,2'i erkek cinsiyetten oluşmaktadır. Çalışmamızda TIME-to STOP kriterleri ile tespit edilebilen uygunsuz ilaç kullanımı prevelansı  %33 olarak bulundu.  Bu sonuç 2019 Beers ile tespit edilebilen prevelanstan %10,9 daha fazladır. TIME-to START kriterlerine göre ise olguların %98,4'ünde ihmal edilen ilaç kullanımı saptanmıştır. TIME-to STOP kriterlerine göre ortalama uygunsuz ilaç kullanımı sayısı, Beers kriterlerinden istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksektir (p:0.01; p<0.05). TIME-to STOP kriterlerine göre uygunsuz ilaç kullanımı saptanan olgu oranı, Beers kriterlerine göre uygunsuz ilaç kullanımı saptanan olgu oranından istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksektir (p:0.00; p<0.05).  
Sonuç:  TIME-to STOP kriterlerinin ülkemiz yaşlılarında, UİK durumlarını değerlendirmede daha başarılı olduğunu düşündürmektedir. İlaveten polifarmasi saptananlarda TIME-to STOP/START ve Beers kriterlerinde UİK durumu anlamlı şekilde daha fazla görülmüştür. Sonuç olarak, fazla sayıda ilaç kullanan ve fazla sayıda kronik hastalığı olan yaşlılarda UİK değerlendirilmesi klinik farmakolojide farmakoekonomi, farmakovijilans, ilaç uyuncu kavramları yönüyle önem taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler: Uygunsuz ilaç kullanımı, TIME, Beers 2019, Polifarmasi

Abstract:
Introduction and Aim: With the increase of the elderly population all over the world, the frequency of drug use in elderly individuals, inappropriate drug use and the incidence of negative consequences of drug side effects are also increasing. "Inappropriate drug use criteria" have been established to reduce polypharmacy and inappropriate drug use in elderly individuals. In our study, it is aimed to evaluate the drugs used by geriatric patients applying to internal medicine outpatient clinics comparatively with the 2019 Beers criteria and the Turkish Inappropriate Medication Use in the Elderly (TIME Criteria).
Materials and Metods: Patients 65 years and older who applied to The Department of Internal Medicine outpatient clinic of Kutahya Health Sciences University Faculty of Medicine were evaluated in cross-sectional comparison with TIME criteria in terms of availability of the drugs used. Inappropriate drug use was calculated separately for the TIME and Beers criteria, as the number of patients according to the relevant criteria in the total study population, the percentage of patients and also the total number of UIC cases, and the UIK criteria were compared with each other.
Results: Of the 385 geriatric patients taken into our study, 67,8% were female and 32,2% were male. In our study, it was found to be a prevalence of inappropriate drug use 33%, which can be detected by TIME-to STOP criteria. This value is more than the prevelans 10,9% detectable by 2019 Beers. According to TIME-to START criteria, neglected drug use was detected in 98,4% of cases. The average number of inappropriate drug use according to TIME-to STOP criteria is statistically significantly higher than beers criteria (p:0.010; p<0.05). The rate of cases of inappropriate drug use according to TIME-to STOP criteria is statistically significantly higher than the rate of cases of inappropriate drug use according to Beers criteria (p:0.000; p<0.05).
Conclusion: TIME-to STOP criteria suggest that our country's elderly are more successful in evaluating inappropriate drug use situations. In additional cases, UIC status was significantly more observed in TIME-to STOP/START and Beers criteria in those with polypharmacy. As a result, the evaluation of inappropriate drug use in elderly people who use a large number of drugs and have a large number of chronic diseases is important in clinical pharmacoeconomics, pharmacoviglans, drug ineconvenient aspects.
Keywords: Inappropriate drug use, TIME, Beers 2019, Polypharmacy