Kevser sûresi tefsiri
Tafsir surah Kevser
Yazar: HALİME ERARSLAN
Danışman: PROF. DR. HAYATİ AYDIN
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Kevser suresi = Kevser sura ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; İslamiyet = Islam

Özet:
Kur'ân-ı Kerîm'in en kısa sûresi olan Kevser sûresi müfessirlerin ekseriyetine göre Mekke döneminde nâzil olmuştur. Bazı müşriklerin Hz. Peygamber'e (sav) soyunun devam etmeyeceği veya davasının sonuçsuz kalacağı yolunda dil uzatmaları üzerine onların bu dedikodularını reddetmek, ona kevserin verildiğini müjdeleyerek üzüntüsünü gidermek ve onun şanının yüceliğini göstermek, asıl soyu ve sonu kesilecek olanların da ona kin besleyenler olduğunu bildirmek üzere bu sûre indirilmiştir. Sûrenin ilk âyetinde Hz. Peygamber'e (sav) verildiği ifade edilen ''kevser'', tefsirlerde (hadis rivayetlerine dayanılarak yahut kelimenin lugat mânasından hareketle) çeşitli anlamlarda yorumlanmıştır. Sûrenin ikinci âyetinde, kendisine kevserin bahşedildiği ifade edilen Hz. Peygamber'e (sav) namaz kılması ve kurban kesmesi emredilmiştir. Buradaki ''nahr'' emrine tefsirlerde farklı mânalar verilmiştir. Sûrenin üçüncü âyetinde ise asıl ''ebter'' yani soyu ve sonu kesik olanın Hz. Peygamber'e (sav) buğzeden yani kin ve nefret besleyen kimse olduğu belirtilmiştir. Tefsirlerde Hz. Peygamber'in (sav) erkek çocuklarının vefatı üzerine düşmanlarının onu ebter sıfatıyla andığı ve bunun üzerine bu âyetle onlara cevap verildiği anlatılmıştır. Sûrenin âyetlerinde Hz. Peygamber'i (sav) kevser nimetiyle müjdeleyen, namaz ve kurban ibadetleriyle onu şükre davet eden ve asıl sonu kesik olanların ona ve davasına düşmanlık edenler olduğunu bildiren bu ifadelerle, dolaylı olarak Hz. Peygamber'in (sav) yolunu izleyen tüm müminlere hitap edilmiştir.
Bu çalışmada, Kevser sûresinin tahlil ve tefsir edilmesi amaçlanmıştır. Bunun için öncelikle Kevser sûresi tanıtılmaya çalışılmış ve sûrede yer alan bazı kelimeler üzerinde durulmuştur. Bu kelimeler, Arapça lugatlara başvurularak etimolojik olarak tahlil edilmeye çalışılmıştır. Ardından sûrenin her bir âyeti, başlangıçtan günümüze kadar yazılmış olan temel tefsir kaynaklarından ve yer yer hadis kaynaklarından istifade edilerek tefsir edilmeye çalışılmıştır. Nihayetinde üç âyetten ibaret olup doğrudan Hz. Peygamber'e (sav) hitap eden Kevser sûresinin dolaylı olarak tüm insanlığa, her zaman ve mekânda nice mesajlar verdiği görülmüştür.

Abstract:
According to the majority of the commentators, Surah Kevser, which is the shortest chapter of the Quran, was sent down during the Mecca period. When some polytheists told our Prophet that his lineage would not continue or that his cause would be inconclusive, it can be said that this surah of the Qur'an was sent down to deny their rumors, to relieve him of his sorrow by of Kevser's blessings, and for to show his glory and for to reveal that those whose that will come to an end are those who harbored hatred to the Prophet and said negative things to the Prophet. In the first verse of the surah, ''kevser'', which is stated to be given to the Prophet, has been interpreted in various meanings based on hadith narrations in commentaries or based on the lexical meaning of the word. In the second verse of the chapter, the Prophet, who was stated to have been bestowed with kevser, was ordered to pray and to sacrifice. The "nahr" order, which we express as sacrifice, has different meanings in the commentaries. The third verse of the chapter states that the person who has no lineage and end is the person who harbored hatred and hatred for the Prophet. In the commentaries, it is told that when the sons of the Prophet died, his enemies called him an ebter and thereupon they were answered with this verse. These expressions in Surah Kevser directly address the Prophet and indirectly all the believers who followed the Prophet's path.
In this study, it is aimed to analyze and interpret the surah Kevser. For this purpose, firstly, the surah Kevser was introduced and some words in the surah were focused. These words have been investigated from Arabic dictionaries and tried to be analyzed etymologically. Later, each verse of the surah was tried to be interpreted by making use of the basic sources of tafsir and some hadith sources written from the beginning until today. Ultimately, it has been seen that the sura of Kevser, consisting of three verses and addressing the Prophet directly, gave many messages to all humanity at all times and places indirectly.