Engel Kanunu'nun Kocaeli uygulaması
Kocaeli application of Engel's Law
Yazar: FERHAT PEHLİVANOĞLU
Danışman: PROF.DR. RECEP TARI
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
IV ÖZET Gelişen teknolojinin her geçen gün tüketim mal ve hizmetlerinin sayışım artırmasına paralel olarak GSYİH içinde en büyük payı tüketim harcamaları oluşturmaktadır. Refah seviyesini artırmak isteyen bir tüketicinin, herhangi bir mal veya hizmete sahip olma isteği, birçok faktör tarafından belirlenmektedir. Ancak tüketim tercihi açısından en önemli faktör, tüketicinin veri olan geliridir. Bundan dolayı tüketici geliri ve tüketim harcama grupları arasındaki ilişkinin incelenmesi birey yada toplumların refah seviyelerinin belirlenmesinde önemli rol oynamaktadır. Ayrıca gelir ve tüketim harcamaları arasındaki ilişki; tüketicilerin harcama davranışlarının zaman içindeki değişim seyrinin incelenmesine yardımcı olmak suretiyle devletin uygulayacağı gelir, harcama, fiyat, vergi vb. politikaların belirlenmesi açısından önem arzetmektedir. Bundan dolayı gelir ve tüketim harcama grupları arasındaki ilişki olarak bilinen Engel Kanunu'nun Kocaeli ili için geçerliliğinin araştırılması, bu çalışmaya konu olmuştur. Tüketim teorisi ve Engel Kanunu hakkında teorik bilgilerin ayrıntılı olarak açıklanmasını takiben; Kocaeli ilinde Engel Kanunu'nun geçerliliği ekonomik, istatistik ve ekonometrik analizler yardımıyla araştırılmış, farklı gelir gruplarının harcama davranışları ile refah seviyelerinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Kocaeli ili için yapılmış olan bu çalışmanın sonucunda Engel Kanununun tüm yönleriyle geçerli olduğu bulunmuştur. Ayrıca on iki mal grubu içinde Engel Kanuna paralel olarak "Gıda ve alkolsüz içecekler", "Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar", ve "Sağlık" harcamaları zorunlu harcamalar arasında bulunurken, diğer harcama grupları lüks harcamalar arasında bulunmuştur. Yine zorunlu mallar alt gelir grubunun bütçesi içinde daha yüksek bir paya sahipken; lüks mallar ise, üst gelir grubunun bütçesi içinde daha yüksek bir paya sahiptir. Üst gelir grubunun bütçesi içinde zorunlu harcamaların oranının % 45.18 olması; bu gelir grubunun, alt ve orta gelir grubuna göre daha yüksek bir refah seviyesine sahip olduğunu göstermektedir. Bu çalışmanın temel amacı, Kocaeli ili özelinde Engel kanununun geçerliliğinin araştırılmasının yanı sıra, farklı mal grupları için zorunlu ya da lüks mal ayranının yapılması, her bir mal grubunun farklı gelir gruplarının bütçesi içindeki paylanılın bulunması ve nihayetinde her bir gelir grubu için refah seviyelerinin hesaplanmasıdır.

Abstract:
V ABSTRACT Consumption expenditures make up the biggest part in the GNP in parallel with the fact that the developing technology increases the number of the consumption goods and services. The desire to obtain good and services for an consumer who wants to increase his well-being is determined by a number of factors. But the foremost factor for the preference of the consumer is his/her income. Thus, definition of the relationship between the income of the consumer and the consumption expenditure groups is significant in determination of the welfare level of the individuals or societies. Besides, the relationship between the income and consumption expenditures is important, in terms of determining goverment policies related to income, expenditure, price, taxation, etc. by contributing the study of the variation pattern of consumption behavior overtime. All in all, the investigation of the validity of the Engel theorem known as the relationship between the income and consumption groups has become the major concern of this study. Following the in-depth-analysis of the theoretical parameters as to the consumption theory and Engel theorem, the validity of Engel theorem in Kocaeli was investigated via the economic, statistical and econometric analyses, it's aimed to reveal the welfare level and consumption behaviours of different groups. The analysis done for Kocaeli indicates, as a result, that Engel Law with its all respects is valid. Within 12 groups of commodities, "food and soft drinks", "residence, water, electricity, gas and other combustibles" and "health" expenditures were found to be compulsory goods have a higher income group, whereas compulsory goods have a higher proportion in the budget of lower income group. The ratio of compulsory expenditures being 45.18 % in the budgets of higher incomed group show that this group has a higher welfare level relative to lower and middle income groups. The main objective of this study is making compulsory and luxury differentiation far different commodity groups, determining budgetary ratio of each on efor various income group, as well as testing of Engel Law specifically in the Kocaeli Province.