Ankara ilinde Türk çocuklarında yaş tahmininde kullanılan london atlas,  haavikko ve willems yöntemlerinin karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi
Comparative evaluation of london atlas, haavikko and willems methods for age estimation in Turkish children in Ankara province
Yazar: DAMLA ÇELİK
Danışman: PROF. DR. AYŞE IŞIL ORHAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Çeşitli toplumlarda diş yaşı tahmini yöntemlerinin doğruluk ve güvenilirlik 
düzeyleri farklılık gösterdiğinden, seçilen yöntemin belirli bir topluma uygun olması 
önemlidir. Bu çalışmanın amacı, Ankara'daki Türk çocuklarında London Atlas, 
Haavikko ve Willems yöntemleri ile belirlenen diş yaşları ile kronolojik yaşın 
uyumunun değerlendirilmesidir.
Bu araştırmada, Mart 2022- Temmuz 2022 tarihleri arasında Ankara Yıldırım 
Beyazıt Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Çocuk Diş Hekimliği Anabilim Dalı'na 
başvurmuş olan 5-14 yaş aralığındaki 510 çocuğa ait panoramik radyografları
retrospektif olarak incelenmiştir. Seçilen panoramik radyograflarda, London Atlas
yöntemi için sağ mandibulada ve maksillada toplam 14 diş, Haavikko yöntemi için 
sağ mandibula ve maksillada seçili 4 diş ve Willems yöntemi için sol mandibulada 
toplam 7 diş değerlendirmeye alınmıştır. Elde edilen veriler, IBM SPSS V23 ile 
analiz edilmiştir.
Çalışmamıza 241 erkek (%47,3) ve 269 kız (%52,7) olmak üzere toplam 510 
çocuk dahil edilmiştir. Çocukların kronolojik yaşlarının ortalaması 10,02 ± 2,89 
(erkeklerde 9,91 ± 2,81; kızlarda 10,11 ± 2,96) olarak bulunmuştur. Kronolojik yaş 
ortanca değeri 10 iken; diş yaşı ortanca değeri Willems yöntemiyle 10,12; Haavikko 
yöntemiyle 9,71 ve London Atlas yöntemiyle 10,5 olarak elde edilmiştir. Kronolojik 
yaş ile tüm yöntemler ile belirlenen diş yaşlarının ortanca değerleri arasında 
istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0,001). Diş yaşı ile kronolojik yaş 
farkı ortancası; London Atlas yöntemi için +0,37 yıl, Haavikko yöntemi için -0,2 yıl 
ve Willems yöntemi için +0,16 yıl olarak tespit edilmiştir. Ortalama mutlak fark 
değerleri Haavikko yönteminde 0,61 yıl, London Atlas yönteminde 0,69 yıl ve 
Willems yönteminde 0,73 yıl olarak bulunmuştur. Ortalama mutlak fark yaş 
gruplarında incelendiğinde; 14-14,99 yaş grubu hariç tüm yaş gruplarında Haavikko 
yönteminin; 14-14,99 yaş grubunda ise London Atlas yönteminin kronolojik yaş ile 
daha uyumlu olduğu belirlenmiştir. Kabul edilebilir ortalama mutlak fark 1 yıl olarak 
belirlendiğinde; en yüksek doğruluk yüzdesine sahip yöntem %80 ile Haavikko 
bulunmuş; bunu sırasıyla %76,7 ile London Atlas yöntemi ve %76,5 ile Willems 
yöntemi takip etmiştir. 
Tüm katılımcılar ortanca fark açısından değerlendirildiğinde kronolojik yaşa 
göre Willems ve London Atlas yöntemi fazla tahminde, Haavikko yöntemi ise eksik 
tahminde bulunmuştur. İncelediğimiz örneklemde Haavikko yöntemi ile daha yüksek 
doğruluk oranı tespit edilmiştir ve diğer yöntemlere kıyasla daha az sayıda dişin 
değerlendirilmesi nedeniyle pratik olması avantajına sahiptir. Türk toplumunda farklı 
bölgeleri ve farklı yöntemleri içeren ileriki araştırmaların faydalı olacağını 
düşünmekteyiz.

Abstract:
Since the accuracy and reliability of dental age estimation methods vary in 
various populations, it is important that the chosen method is appropriate for a 
particular population. The aim of this study was to evaluate the agreement between 
dental ages determined by London Atlas, Haavikko and Willems methods and 
chronological age in Turkish children in Ankara.
In this study, the panoramic radiographs of 510 children between the ages of 
5-14 years who applied to the Department of Pediatric Dentistry, Faculty of 
Dentistry, Yıldırım Beyazıt University, Ankara, between March 2022 and July 2022 
were retrospectively analyzed. In the selected panoramic radiographs, a total of 14 
teeth in the right mandible and maxilla for the London Atlas method, 4 selected teeth 
in the right mandible and maxilla for the Haavikko method and 7 teeth in the left 
mandible for the Willems method were evaluated. The data obtained were analyzed 
with IBM SPSS V23.
A total of 510 children, 241 boys (47.3%) and 269 girls (52.7%), were 
included in our study. The mean chronological age of the children was 10.02 ± 2.89 
years (9.91 ± 2.81 for boys and 10.11 ± 2.96 for girls). While the median value of 
chronological age was 10, the median value of dental age was 10.12 using the 
Willems method, 9.71 using the Haavikko method and 10.5 using the London Atlas 
method. There was a statistically significant difference between the median values of 
chronologic age and tooth age determined by all methods (p<0.001). The median 
difference between tooth age and chronological age was +0.37 years for London 
Atlas method, -0.2 years for Haavikko method and +0.16 years for Willems method. 
The mean absolute difference values were 0.61 years for Haavikko method, 0.69 
years for London Atlas method and 0.73 years for Willems method. When the mean 
absolute difference was analyzed in age groups, it was determined that the Haavikko 
method was more compatible with the chronological age in all age groups except the 
14-14.99 age group and the London Atlas method was more compatible with the 
chronological age in the 14-14.99 age group. When the mean acceptable absolute 
difference was set as 1 year, Haavikko method had the highest accuracy percentage 
with 80%, followed by London Atlas method with 76.7% and Willems method with 
76.5%. 
When all participants were evaluated in terms of median difference, Willems 
and London Atlas methods overestimated and Haavikko method underestimated 
according to chronological age. In the sample we analyzed, the Haavikko method 
had a higher accuracy rate and has the advantage of being practical due to the smaller 
number of teeth evaluated compared to other methods. We think that future studies 
involving different regions and different methods in the Turkish population will be 
useful.