Diyet problemlerinin optimizasyonu ve bir uygulama
Optimization of diet problems and an apliciation
Yazar: ERDAL KILINÇ
Danışman: PROF.DR. İBRAHİM GÜNGÖR
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: İşletme = Business Administration

Özet:
Bu tez çalısmasında, dogrusal programlama yardımıyla haftalık örnek bir DiyetModeli sunulmustur. Modelde; 170sm boyunda, 70kg agırlıgında, haftanın 5 günü yogunfiziksel aktivite içinde olan ve hafta sonlarını çogunlukla dinlenerek geçiren bir birey esasalınmıstır. Modelin amaç fonksiyonu, yiyeceklerden elde edilecek toplam tercihi maksimizeetmeyi hedeflemektedir. Hedef kitleden; her bir yiyecek için -3 ile +3 arasında bir tercihkatsayısı belirlemeleri istenmis, elde edilen sayılar amaç fonksiyonunun tercih katsayılarıolarak kullanılmıstır. Sık tüketimden dogan monotonlugu önlemek için, yiyeceklerin haftadaen fazla 3 kez tüketilmesini garanti eden bir kısıt eklenmistir. Tercih katsayısı 2 ve 3 olanyiyeceklerin haftada en az 1 kez tüketilmesini saglayan ayrı bir kısıt eklenerek tercihlerindaha fazla dikkate alınması saglanmıstır. Balık ve yumurta, tasıdıgı yüksek besindegerlerinden ötürü haftada en az 2 kez tüketilmesi istenmistir. Modelde, yemege ayrılanbütçe de kısıt olarak eklenmistir. Bütçe, TÜİK tarafından yapılan Hane halkı Bütçe Anketiverileri ve Türk-İş tarafından tespit edilen Açlık Sınırı verileri dikkate alınarak belirlenmistir.Türk-İs, Nisan Ayı yetiskin bir gencin asgari mutfak harcamasını yaklasık 174ytl olarakhesaplamıstır. Bir haftalık gıda harcamasına karsılık gelen deger ise yaklasık 44ytl olarakalınmıstır.Model; vücudun temel besin degeri ihtiyacını karsılarken, bütçe ile yemeklerin tercihiarasında dengeyi saglayan yemeklerin olusturdugu bir liste sunmaktadır. Model farklı besinihtiyacı ve farklı bütçe için alternatif çözümler üretme esnekligine sahiptir.Anahtar kelimeler: Diyet Modelleri, Dogrusal Programlama, Menü Planlama

Abstract:
In this thesis, a Diet Model for one week has been issued by means of LinearProgramming. A human who is 170cm length, 70kg weight, who makes hard physicalactivities for five days and rests at the weekends has been taken as a reference in this model.The object function of the model tries to maximize the total preference. Each food has beenexpected to be numbered from -3 to +3 by the object population in accordance with theirpreference, and these numbers have been used as a preference coefficient of the objectfunction. A function, that ensures none of food can be consumed more than three times in aweek, has been added as a constraint to prevent monotonous caused by consuming of foodsfrequently. Another function, that ensures the foods that?s coefficients are 2 and 3 to beconsumed at least one time in a weak, has been added as a constraint to increase the effect ofpreference. Fish and egg was expected to be consumed at least two times in a weak because oftheir nutritious. The budget of foods has been added as a constraint to the model. The budget,in accordance with ?the house members? budget questionnaire of TUIK? and in accordancewith ?the cost of decent substance made by TURK-IS?, has been determined. Turk-is hascounted the monthly cost price of foods for a young man as 174ytl for April. So, the weeklycost price has been counted approximately 44ytl.The solution of the model gives a list of foods that balance the budget and foodpreference while satisfying the daily dietary requirements. Model has flexibility for differentnutritional requirements and different budget.Key Words: The Diet Models, Linear Programming, Menu Planning