İnovasyonun küresel rekabet gücü üzerindeki etkisinin karşılaştırmalı analizi: Yenilikçi perspektif altında AB ülkeleri üzerine bir uygulama
Comparative analysis of the impact of innovation on global competitiveness: An application on EU countries under an innovative perspective
Yazar: MELİKE ÇETİN
Danışman: DOÇ. DR. KEMAL ERKİŞİ
İstanbul Gelişim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Ekonomi Finans Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Küreselleşme = Globalization ; Rekabet = Competition ; Rekabet gücü = Competitive power ; Uluslararası rekabet = International competition ; Yenilikçilik = Innovativeness ; İnovasyon = Innovation ; İnsani gelişmişlik endeksi = Human development index

Özet:
İktisat araştırmacılarının ve politika yapıcıların yaygın olarak sahip olduğu fikir,  ülkelerin inovasyon kapasitesine ve yeteneğine sahip olması, bu ülkelerin rekabet gücü elde etmelerinde ve ekonomik olarak büyümelerinde önemli bir faktör olduğu yönündedir. Çünkü inovasyonların geliştirilme ve yayılma hızı bağlamında ülkeler ve bölgeler arasında ki farklılıklar ve süreçte ortaya çıkan diğer sorunlar, inovasyon politikalarının önemini daha çok vurgulamaktadır. Politika yapıcıların etkili inovasyon politikalar tasarlayabilmesi için, ülkelerin rekabet gücünü ve dolayısıyla onu etkileyen faktörlerin ve ortamların ne olduğunu anlamaya çalışan araştırmalara ihtiyacı vardır. Bu çalışmanın amacı, uygun teorik çerçeve içinden ve yenilikçi bir perspektif altında katkı sağlayacak bir model oluşturmaktır. Araştırma, ülkelerin rekabet gücü üzerinde temel inovasyon faktörlerinin etkili olup olmadığını ya da etkili olan faktörlerin hangileri olduğunu teorik çerçevede belirlerken ve söz konusu belirleyicilerin gelişmiş ülkeler kategorisinde yer alan ve fakat kendi içinde bölgesel farklılıklar bulunan Avrupa Birliği ülkeleri arasında bir fark yaratıp yaratmadığını ve böylece sürece benzer veya farklı etkilerde bulunup bulunmadığını ortaya koymayı  amaçlamaktadır. 
Araştırmada, 2000-2019 dönemi ve AB28 ülkeleri için panel veri analizi yapılmıştır. Driscoll-Kraay dirençli tahmincisi ile tahmin edilen modellerin bulgularına göre, AB15 ve AB13 ülke grupları için inovasyonun küresel rekabet gücü üzerindeki etkisi sadece beşeri sermaye ve patent sayıları değişkenleri için pozitif ve anlamlı bulunmuştur. İnovasyonu temsil eden diğer araştırma harcamaları ve araştırmacı sayısı değişkenleri ise istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Her iki ülke grubunu karşılaştırdığımızda, AB13 grubuna ait ülkelerin beşeri sermayesini ve patent sayılarını daha fazla artırmaları, küresel rekabet gücünü AB15 ülkelerine göre daha fazla artıracağı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The common view of economic researchers and policy makers is that countries' innovation capacity and ability is an important factor in their competitiveness and economic growth. Because the differences between countries and regions in the context of the speed of development and spread of innovations, and other problems that arise in the process, emphasize the importance of innovation policies more. In order for policy makers to design effective innovation policies, there is a need for research that tries to understand the competitiveness of countries and therefore the factors and environments that affect it. The aim of this study is to create a model that will contribute within the appropriate theoretical framework and under an innovative perspective. The research is to determine whether the main innovation factors are effective on the competitiveness of the countries or which factors are effective and whether these determinants make a difference between the European Union countries, which are in the category of developed countries but in which there are regional differences, and thus the process is similar or It aims to reveal whether it has different effects.
In the research, panel data analysis was conducted for the 2000-2019 period and EU28 countries. According to the findings of the models estimated with the Driscoll-Kraay resistance estimator, the effect of innovation on global competitiveness for the EU15 and EU13 country groups was found to be positive and significant only for the variables of human capital and patent numbers. Other variables of research expenditures and number of researchers representing innovation were not found to be statistically significant. When we compare both groups of countries, it is concluded that the countries belonging to the EU13 group increase their human capital and the number of patents more, which will increase their global competitiveness more than the EU15 countries.