Avrupa-Orta Asya ulaşım hattında Marmaray Projesi'nin önemi
Importance of the marmaray project on the transportation line between Europe and Central Asia
Yazar: EMRE HATİPOĞLU
Danışman: PROF. DR. ERTAN OKTAY
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Bölümü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Avrupa = European ; Demir yolları = Railways ; Enerji = Energy ; Marmaray Projesi = Marmaray Project ; Orta Asya = Central Asia ; Türk-İslam edebiyatı = Turkish Islamic literature ; Türkiye = Turkey ; Ulaştırma = Transportation ; Ulaşım = Transportation ; Ulaşım ağı = Transport net

Özet:
21. yüzyılda Orta Asya coğrafyasının tekrar önem kazanmasıyla, Avrupa ve Asya kıtaları arasında köprü vazifesi gören Türkiye de stratejik ülke olarak dillendirilmeye başlamış, Avrupa-Orta Asya ticaret koridorunun alternatif güzergahlarından biri olarak yerini almıştır.Çalışmada, Avrupa-Orta Asya kaynak ve meta transferinde önemli bir yere sahip olan Türkiye'nin, son dönemde yaptığı en büyük ulaştırma yatırımı olan Marmaray Projesi incelenmiştir. Tezin ana argümanı olarak Marmaray Projesi'nin sosyo-ekonomik ve siyasal etkileri göz önüne alındığında, olası bir Üçüncü Boğaz Köprüsü'ne göre yapımına öncelik verilmesinin doğru olduğu savı ortaya konmuştur. Bunun yanı sıra Proje, ayrıntılı maliyet analizine tabi tutulmuş ve maliyet-getiri ekseninde, yapılması olası Üçüncü Boğaz Köprüsü'yle karşılaştırılmış. Ayrıca Marmaray'ın yapımının, jeopolitik konumu itibariyle ülkemizin algılanışında bir farklılık oluşturup oluşturamayacağı da incelenmiştir.Araştırmada ortaya çıkan sonuçlara birincil veriler kullanılarak ulaşılmıştır. İstanbul ili içerisinde seyahat eden ve rastlantısal olarak seçilen yüz kişiye anket uygulaması yapılmıştır. Anketten elde edilen veriler, SPSS programı ile istatistiksel testlere tabi tutulmuş, çıkan sonuçlar yorumlanarak projenin etkinliği ile ilgili çıkarsamalar yapılmıştır.Ulaşım aracı seçimini etkileyen kriterler ve hangi ulaşım aracının hangi sıklıkla kullanıldığı yapılan anket uygulamasıyla belirlenmiş, gerek kişisel tercihler, gerek İstanbul Şehir Gelişim Planı, gerekse çevre ve tarihi dokuyu koruma adına daha yoğun kullanılması ve yatırım yapılması gereken ulaştırma sisteminin raylı sistem olduğu ortaya konmuştur.

Abstract:
While Central Asia regaining importance in 21. Century, Turkey that is functioning as a bridge between European and Asian continents has been called as an strategic country and took its place as an alternative route of Europe-Central Asia trade passage.In this study, The Marmaray Project is taken under the loop that is the most important transportation investment made by Turkey in recent times. As given to socio-economical an political effects of the Marmaray Project, the main argumant that the Project must be given priority than possible third Bosphorous Bridge is asserted. As well as the Project is passed through a detailed cost analysis and compared to the third Bridge that possibly is going to be built in the axe of cost-return. On the other hand, building of the Marmaray is investigated in order to find that whether any difference will be brought about or not in terms of geopolitical awareness of Turkey.The results that have been brought about by the research are reached by using primary data. A survey is applied to a hundred people who are travelling within İstanbul province or selected randomly. The data obtained by the survey are exposed to SPSS program and statistical tests and the inferences are made by interpreting the results.The critera affecting the election of transportation instruments and how frequently are used have been brought about by survey. Rail system has been found to be a worthwhile as a transportation system on which investment should be made taking into account of personal priorities and Development Plan and historical tissue of İstanbul.