Azerbaycan'da yaygın İslam din eğitimi:Zakatala ve Balaken bölgesi yaz kur'an kursları örneği
Informal İslamic religious education in Azzerbaijan: Example of summer quranic courses of Zakatala and Balaken regions
Yazar: CENGİZ MURSELOV
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA TAVUKÇUOĞLU
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Ana Bilim Dalı / Din Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Din = Religion

Özet:
Bu araştırma, Azerbaycan?ın Zakatala ve Balaken bölgelerindeki yaz Kur?an kurslarında yapılmakta olan Kur?an öğretiminin mevcut problemlerini tespit edip, çözüm önerileri sunmayı amaçlayan bir alan araştırmasıdır. Bu araştırmayı gerçekleştirmek için esasen anket, gözlem ve mülakat metoduna başvurulmuştur.
Araştırma giriş, iki bölüm ve sonuç bölümünden oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmayla ilgili teknik bilgiler sunulmuştur. İlk bölümde, bağımsızlıktan sonra Azerbaycan?da devlet-din ilişkilerinin hukuki çerçevesi ele alınmıştır. Araştırmamızın esasını oluşturan ikinci bölümde ise Zakatala ve Balaken bölgelerindeki yaygın İslam din eğitiminin önemli bir unsuru olan cami eğitiminin etkinliklerine yer verilerek araştırmayla alakalı yorum ve bulgulara yer verilmiştir. Daha sonra Azerbaycan?daki yaygın din eğitimi faaliyetlerinin fert, toplum ve Din Eğitimi bilimi açısından değerlendirilmesi yapılmıştır. Sonuç ve öneriler kısmında ise bulgulara ilişkin yorumlar ve araştırmaya yönelik geliştirilen bazı öneriler yetkililerin dikkatine sunulmuştur. Son olarak, araştırmada kullanılan anketlerin ve Dini Komite?den alınan izin belgesinin örnekleri eklenmiştir.Araştırma sonucunda, öğrencilerin ilgi seviyesinin yüksek olmasına rağmen, Zakatala ve Baleken?deki yaz Kur?an kurslarının derslik, öğretim araç-gereci ve materyali açısından fiziki ve eğitsel düzeyinin yeterli olmadığı ve kurs öğretmenlerinden azımsanmayacak bir kısmının pedagojik altyapısının olmadığı tespit edilmiştir.


 
Anahtar kelimeler: Azerbaycan, Zakatala ve Balaken, Yaz Kur?an Kursu, Yaygın Din Eğitimi, Alan Araştırması, Azerbaycan?da Din Eğitimi.

Abstract:
This study is a field study, aiming to identify the current problems of teaching the Quran in the summer Quranic courses of Zakatala and Balaken regions in Azerbaijan and aims to offer a solution. The essential methods of this research are questionnaire, observation and interview.The research consists of introduction, two chapters, and conclusion. The introduction presents technical information, about the research. In the first chapter, the legal framework of the state-religion relations in Azerbaijan, after the independence are studied. The next chapter which is the basis of this research, focuses firstly on the educational activities in the mosques that are the significant elements of the informal Islamic religious education in Zakatala and Balaken regions of Azerbaijan, secondly on the comments and findings of the research and lastly on the evaluation of the aforementioned education in terms of individual, society and the science of Religious Education. In the conclusion, the comments on the findings and a number of suggestions for the research to attention of the authorities. Finally, the examples of the questionnaires, utilized in the research and the permission letter from the Religious Committee are supplied.In the result of the research, it is assessed that the physical and educational levels of the summer Quranic courses in Zakatala and Balaken are inadequate with regards to the  classrooms, training tools and education materials and that a considerable number of training teachers do not have a pedagogical background, in spite of the high interest level of the students.




Key Words: Azerbaijan, Zakatala and Balaken, Summer Quranic Courses, Informal Religious Education, Field Study, Religious Education in Azerbaijan.