Farklı kültür bitkilerinde aleyrodes lonicerae walker(Homoptrea:Aleyrodidae)'nın biyolojik özelliklerinin saptanması
Determination of the biological traits of aleyrodes lonicerae walker (Homoptera: Aleyrodidae) on different crop plants
Yazar: BAĞDEL ÇELİK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TÜLİN ÖZSİSLİ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Ziraat Bölümü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Hanımeli beyazsineği, Aleyrodes lonicerae Walker (Aleyrodidae: Homoptera)'nın ergin öncesi dönemlerinin gelişme süreleri laboratuar koşullarında gül (Rosa sp.) ve menekşe (Viola sp.) bitkileri üzerinde çalışılmıştır. A. lonicerae'nın yumurtadan ergin oluncaya kadar toplam gelişme süreleri, 20°C sıcaklıkta gül (Rosa sp.) ve menekşe (Viola sp.); 25°C'de gül üzerinde sırası ile dişilerinin 29.07, 30.50 ve 24.34 gün ve erkeklerinin 29.83, 31.10 ve 23.49 gün olmuştur. Gül ve menekşe bitkileri 20°C sıcaklıkta karşılaştırıldığında, dişi ve erkek bireylerin toplam gelişme süreleri arasında önemli bir fark olmamıştır. A. lonicerae'nın yumurta, 1., 2., 3. ve 4. larva (pupa) dönemlerinde meydana gelen ölüm oranları sırasıyla 20°C sıcaklıkta gül üzerinde %14.70, 13.97, 25.00, 20.58 ve 4.42; 25°C'de gül üzerinde %2.89, 24.65, 26.08, 20.28 ve 13.06; 20°C'de menekşe üzerinde %22.45, 18.37, 12.25, 4.08 ve 8.16 olmuştur. Besin tercihini saptamak için yapılan çalışmada, dişi A. lonicerae bireylerinin 20°C'de aynı ortamda bulunan menekşe (15.83/iki yaprak) ve gül (2.67/iki yaprakçık) üzerine bıraktıkları ortalama yumurta sayıları arasındaki fark önemli olmuştur. Dişi bireylerin çilek (Fragaria vesca L.) bitkileri üzerine bıraktıkları yumurtalar açılmış fakat aktif larvalar beslenmemişlerdir. Dişiler biber, domates, patlıcan, kabak, barbunya ve fasulye bitkilerinden bazılarına yalnızca 1 adet yumurta bırakmışlardır. A. lonicerae'nın ergin öncesi dönemlerine bağlı yaşam tabloları çıkarılmıştır. 20°C ve 25°C'de gül bitkilerinde ve 20°C'de menekşe bitkileri üzerinde belirlenen yaşam tablolarına göre, en büyük k-değerleri sırası ile 3. larva (k=0.5877), 4. larva (k=0.6932) ve 1. larva döneminde (k=0.2703) saptanmıştır. Saptanan k-değerleri aynı zamanda ölüm oranının en yüksek olduğunu dönemi göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Aleyrodes lonicerae, biyoloji, Rosa sp., Viola sp, ölüm oranı, besin tercihi, yaşam tablosu.

Abstract:
Development duration of preadult stages of the lonicera whitefly, Aleyrodes lonicerae Walker (Aleyrodidae: Homoptera) were studied on rose (Rosa sp.) and violet (Viola sp.) plants under laboratory conditions. The total development duration from egg to adult emergence on rose (20°C), violet (20°C) and rose plants (25°C) were 29.07, 30.50, 24.34 days for the females and 29.83, 31.10, 23.49 days for the males, respectively. The total preadult development periods of female and male individuals when compared on rose and violet plants at 20°C weren?t significantly different. The mortality rate (%) of egg, 1., 2., 3. and 4. larva (pupae) stages: on rose at 20°C were 14.70, 13.97, 25.00, 20.58 and 4.42; on rose at 25°C 2.89, 24.65, 26.08, 20.28 and 13.06; on violet at 20°C 22.45, 18.37, 12.25, 4.08 and 8.16. In the studies conducted for food preference, the average numbers of eggs deposited by the females individuals of A. lonicerae were significantly different between rose (2.67/two leaflets) and violet (15.83/two leaves) in the same experimental area at 20°C. Females individuals of A. lonicerae deposited on strawberry (Fragaria vesca L.) plants, but crawlers emerged from eggs didn?t feed. Females laid only one egg on some of pepper, tomato, eggplant, pumpkin, kidney bean and bean plants. The life table parameters of A. lonicerae depending on preadult stages were formed. According to determined life tables at 20°C and 25°C on rose plants and at 20°C on violet plants, the biggest k values determined were 3. instar (k=0.5877), 4. instar (k=0.6932) and 1. instar (k=0.2703) respectively. At the same time, the k-values determined indicated the stage with the highest mortality rates.Key Words: Aleyrodes lonicerae, biology, Rosa sp., Viola sp., mortality, food preference, life table.