Meme kanserli bireylerde ALPHA Çevre Anketinin Türkçeye uyarlanması ve geçerlik-güvenirlik çalışması
Turkish adaptation and validity-reliability study of the ALPHA Environmental Questionnaire in individuals with breast cancer
Yazar: MERVE GÖKDOĞAN
Danışman: PROF. DR. DİDEM KARADİBAK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Araştırma, ALPHA (Fiziksel Aktivite ve Uygunluk Seviyelerinin Değerlendirilmesi) Çevre Anketi kısa ve uzun formunu Türkçeye uyarlamak ve meme kanseri hastalarında geçerlik-güvenirliğini araştırmak amacıyla yapıldı. 
Araştırmaya, Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi ve Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesinde takip edilen meme kanseri tanılı 210 birey katıldı. Katılımcıların sosyodemografik ve klinik bilgileri kaydedildi. Katılımcıların dahil edilme kriterlerini belirlemek için Karnofsky Performans Skalası ve Mini Mental Test kullanıldı.  Çevresel faktörler ALPHA Çevre Anketi kısa ve uzun form, yaşam kalitesi Kısa Form-12 (KF-12) ve Avrupa Kanser Araştırma ve Tedavi Organizasyonu Yaşam Kalitesi–Meme Kanseri modülü (EORTC QLQ-BR23), fiziksel aktivite Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ) Kısa Form, aktivite korkusu Kinezyofobi Nedenleri Ölçeği ile değerlendirildi. ALPHA Çevre anketlerinin güvenirliği; iç tutarlılık (Cronbach alfa, α), test-tekrar test (sınıf içi korelasyon katsayısı, ICC) ve paralel formlar güvenirliği ile değerlendirildi. Geçerlik analizlerinde yapı geçerliği kullanıldı ve ALPHA anketleri ile IPAQ arasındaki korelasyona bakıldı. Veriler SPSS 25.0 programı ile analiz edildi.
Katılımcıların yaş ortalaması 52,02±10,59'du, çoğunluğu evre 2 hastasıydı (%55,2). ALPHA Çevre Anketi-uzun formu 9 alt başlığı için Cronbach α 0,356-0,853 arasında değişmekteydi. ICC değerleri ALPHA Çevre Anketi-uzun formu için 0,621-0,851 arasında, ALPHA Çevre Anketi-kısa formu için 0,81'di. ALPHA Çevre Anketi-kısa form ile IPAQ düşük düzeyde koreleydi (p<0,05). ALPHA Çevre Anketi-kısa form ile KF12 ve EORTC QLQ-BR23 parametreleri arasında zayıf düzeyde korelasyonlar görüldü (p<0,05). ALPHA Çevre Anketi-uzun form ile IPAQ arasında zayıf-orta düzeyde korelasyonlar belirlendi (p<0,05). ALPHA Çevre Anketi-uzun form alt ölçekleri ile KF12 arasında zayıf-orta düzeyde korelasyonlar gözlendi (p<0,05). ALPHA Çevre Anketi-uzun form ve EORTC QLQ-BR23 ölçeği alt boyutları arasında zayıf düzeyde korelasyonlar belirlendi (p<0,05). ALPHA Çevre Anketi-uzun form ve Kinezyofobi Nedenleri Ölçeği arasında zayıf-orta düzeyde korelasyonlar görüldü (p<0,05). 
Sonuç olarak, ALPHA Çevre Anketi uzun ve kısa formları meme kanseri hastalarında geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracıdır. 

Anahtar Sözcükler: çevre, fiziksel aktivite, geçerlik, güvenirlik, meme kanseri

Abstract:
The study was conducted to adapt the ALPHA (Assessing Levels of Physical Activity and Fitness) Environmental Questionnaire short and long form into Turkish and to examine its validity and reliability in breast cancer patients.
Two hundred-ten individuals diagnosed with breast cancer who were followed up at Dokuz Eylül University Hospital and Tepecik Education and Research Hospital participated in the research. Participants' sociodemographic and clinical characteristics were recorded. Karnofsky Performance Scale and Mini Mental Test were used to determine participants' inclusion criteria. Environmental factors were evaluated with the ALPHA short and long form, quality of life with Short Form-12(SF-12) and the European Organization for Research and Treatment of Cancer Quality of Life–Breast Cancer module (EORTC QLQ-BR23), physical activity with International Physical Activity Questionnaire-short (IPAQ) and the kinesiophobia was evaluated with the Causes of Kinesiophobia Scale. The reliability of the ALPHA questionnaires was assessed by internal consistency (Cronbach's alpha,α), test-retest (intraclass correlation coefficient,ICC), and parallel forms reliability. Construct validity was used in validity analysis and the correlation between ALPHA questionnaires and IPAQ was examined. Data were analyzed with SPSS 25.0 program.
Participants' mean age was 52,02±10,59, the majority had stage two patients (55,2%). ALPHA questionnaire-long Cronbach's α ranged between 0,356-0,853 for 9 subheading. ICC values were between 0,621-0,851 for the ALPHA questionnaire-long and 0,81 for the ALPHA questionnaire-short. ALPHA questionnaire-short and IPAQ were poorly correlated(p<0,05). Weak correlations were observed between the ALPHA questionnaire-short and SF12 and EORTC QLQ-BR23 parameters(p<0,05). Weak-moderate correlations were detected between ALPHA questionnaire-long and IPAQ(p<0,05). Weak-moderate correlations were observed between ALPHA questionnaire-long and SF12(p<0,05). Weak correlations were determined between the ALPHA questionnaire-long and the EORTC QLQ-BR23(p<0,05). Weak-moderate correlations were observed between the ALPHA questionnaire-long and the Causes of Kinesiophobia Scale(p<0,05).
In conclusion, the ALPHA Environment questionnaire long and short forms are a valid and reliable tool in breast cancer patients.
Keywords: environment, physical activity, validity, reliability, breast cancer