Pediatrik onkoloji hastalarında 25-(OH) vitamin d düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of 25-(OH) vitamin d levels in pedi̇atri̇c oncology patients
Yazar: NESLİHAN BİLGİN
Danışman: PROF. DR. CEYDA KARADENİZ
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu çalışmada çocukluk çağı kanser hastalarında tedavi (kemoterapi ve/ya da radyoterapi) öncesi ve sonrası D vitamini [25(OH)D] düzeylerini ve bunları etkileyebilecek faktörleri değerlendirmek amaçlanmıştır.
Ağustos 2013 ile Ocak 2016 tarihleri arasında bölümümüzde izlenen 151 çocukluk çağı solid tümörlü hasta çalışmaya dahil edildi. Hastalar 2 grupta incelendi. Yeni tanı almış 49 hastadan oluşan birinci grupta tedavi öncesi 25(OH)D düzeyleri bakıldı; bu grubun tedavi sırasındaki izleminde 5 hastanın exitus olması nedeniyle 25(OH)D düzeyi tedavi ile remisyonu takiben 44 hastadan alınabildi. Tedavisi tamamlanmış remisyonda izlenen 102 hastadan oluşan ikinci grupta 25(OH)D düzeyleri hastaların izlemi sırasında tedaviden medyan 20 (4-163) ay sonra sadece bir kez değerlendirildi. Her iki grupta da serum D vitamini, PTH, Ca, P, ALP düzeyleri ölçüldü. Yaş, cinsiyet, tümorün cinsi, kan alınma mevsimi ve tedavi metotları gibi D vitamini düzeyi ile ilişkili olabilecek faktörler değerlendirildi.
Yeni tanı grubunda medyan yaş 7 yaş (0.8-17) remisyon grubunda ise 14 yaş (1-18) olarak bulundu. Yeni tanı kanser hastalarında tedavi öncesi D vitamini eksikliği %53 tedavi ile remisyon elde edildiğinde ise %73 oranında görüldü. D vitamini dışı diğer kemik ilişkili parametrelerde (Ca, P, ALP ve PTH) ise anlamlı fark saptanmadı. II. grupta hastaların %20'sinde D vitamini eksikliği saptandı. Kış mevsimi alınan kanlarda D vitamini düzeyi daha düşük bulundu; yaş, cinsiyet, BMI, uygulanan tedaviler ile ise ilişki gösterilmedi. I.grup hastaların olaysız ve genel sağkalım oranları tanı sırasında D vitamini alt gruplarına göre (D vitamini düzeyleri eksik, yetersiz ve normal olan hastalar) değerlendirildiğinde istatistiksel anlamlı fark saptanmadı (olaysız sağkalım için p=0,971; genel sağkalım için p=0,889).
Pediatrik kanser hastalarının D vitamini düzeylerinin tanı sırasında düşük olması ve tedavi ile D vitamini düzeyinde giderek düşüş saptanması nedeniyle çocukluk çağı kanser hastalarında D vitamini düzeyinin ölçümü ve D vitamini desteği verilmesi önemlidir. Sağkalım oranlarının daha iyi değerlendirilebileceği daha fazla hasta sayısı ile daha uzun süreli çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
In this study aimed to determine pre and post-treatment (chemotherapy and/or radiotherapy) 25-hydroxy vitamin D [25(OH)D] levels in pediatric oncology patients, and the factors that may affect its levels.
Consecutive 151 pediatric solid tumor patients who attended the Department of Pediatric Oncology between August 2013-January 2016 were included in the study. The patients were divided into two groups. The first group was composed of 49 patients who had pre-treatment 25(OH)D data. In their follow-up 5 patients died so 44 patients whose remission induced with therapy were included the follow-up 25(OH)D data. The second group was composed of 102 patients who were in remission and 25(OH)D samples have taken only once median 20 (4-163) months after the end of the therapy. In both groups serum vitamin D, PTH, Ca, P and ALP were determined. Factors related to vitamin D status such as age, sex, type of tumor, season of blood sampling, and methods of treatment were also evaluated.
The median age of the first group and second group was 7 years (0.8-17) and 14 years (1-18) respectively. 25(OH)D deficiency at the time of diagnosis was noted in 53% of group 1 patients.; it reached 73% at their follow-up measurement. There was no significant correlation between 25(OH)D levels and PTH, Ca, P, and ALP levels. Age, sex, treatment (radiotherapy, methotrexate, glucocorticoids), BMI and sampling season were not correlated with 25(OH)D levels. In the second group 20 % of the patients were vitamin D deficient. Sampling in the winter was associated with lower 25(OH)D levels. Age, sex, treatment, and body mass index were not correlated with 25(OH)D levels. Overall survival and event free survival were not statistically significant in the first group when stratified to vitamin D status (deficient, insufficient or normal) at diagnosis (Overall survival: p=0,889; Event free survival: p=0,971). 
Vitamin D levels were low at the time of the diagnosis in pediatric solid tumor patients and the levels decreased gradually after treatment. Assessment and adequate replacement of vitamin D may be of particular value in pediatric cancer patients. There is a need of large, long duration prospective studies for more accuracy evaluation of the survival analysis.