Türkiye'de sanat alanında genişletilmiş gerçeklik teknolojilerinin kullanımı
Use of extented reality technologies in art in Turkey
Yazar: SOYHAN BALTACI
Danışman: DOÇ. DR. ERTAN TOY
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı / Sanat ve Tasarım Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Genişletilmiş gerçeklik = Extented reality ; Gerçeklik = Reality ; Sanal gerçeklik = Virtual reality ; Sanat = Art ; Tasarım = Design ; Teknoloji = Technology ; Teknoloji kullanımı = Technology utilization

Özet:
Dijital aygıtların, insan yaşamının her noktasına dahil olması ile toplumu oluşturan bireyler ihtiyaçlarına yönelik her noktada aygıtların desteğini almaktadır. Sanat alanında ise tarihsel süreç boyunca gelişen teknoloji, varlığını her dönemde göstermektedir. Söz konusu dönemde sanatçı, içerisinde bulunduğu dönemin teknolojik imkanlarına eser üretimlerinde pratik bir çözüm sağlamak amacıyla başvurmuştur. Sanat kurumlarında bu durum izleyici ile eser arasındaki bağı arttırmak amacıyla oluşturulan düzenlemeleri ve etkinlikleri olarak karşımıza çıkmaktadır. Teknolojinin, görsel sanatları dijital alanda etkilemesinin en net örneği olan sanal gerçeklik ve arttırılmış gerçeklik gibi teknolojileri içerisinde barından genişletilmiş gerçeklik ise sanat alanında ülkemizde kullanılmaya başlayan teknolojilerin başında gelmektedir. Tüm dünyada etkisini gösteren Covid-19 salgını süresince sergi ve fuar etkinliklerinin risk oluşturması sebebiyle iptal edilmesi veya ertelenmesi sonucu kullanımı yaygınlaşan sanal gerçeklik sergileri, sanatçıların oluşturdukları eserlerin, izleyici ile interaktif olarak deneyimlenebilmesini sağlaması nedeniyle yaygınlaşmıştır. Bu araştırmada sanat alanında genişletilmiş gerçeklik teknolojilerinin kullanımı üzerinde durulmuştur. Çalışmada hem sanat alanında kullanılan genişletilmiş gerçeklik teknolojilerine hem de bunları kullanan sanatçı ve sanat kurumları araştırılmıştır. Çalışmada genişletilmiş gerçekliği sanat alanında kullanan pekçok üniversite, müze ve sanat galerileri gibi pekçok kurum ve inisiyatifin bu teknolojileri kullanım biçmileri irdelenmiştir. Sonuç kısmındaysa bu teknolojilerin sanat alanına yapmış olduğuduğu ya da gelecekteki katkılar üzerinde durulmuştur.

Abstract:
With the inclusion of digital devices in every aspect of human life, individuals who make up the society have received the support of digital devices at every point for their needs. In the field of art, the technology that develops throughout the historical process shows its existence in every period. In that period, the artist applied to the technological possibilities of the period he was in, in order to provide a practical solution for his work. In art institutions, this situation appears as the arrangements and activities created to increase the bond between the audience and the work. Among the technologies such as virtual reality and augmented reality, which are the clearest examples of technology influencing visual arts in the digital field, expanded reality can be considered as one of the main technologies used in our country in the field of art. During the Covid-19 epidemic, which had an impact all over the world, virtual reality exhibitions, which became widespread as a result of the cancellation or postponement of exhibition and fair events due to the risk of posing a risk, expanded the use of expanded reality technologies that enable the works of artists to be experienced interactively with the audience. In this thesis, the use of augmented reality technologies in the field of art in our country was searched, information was collected about the production of artists who use augmented and virtual reality technologies in their work, and also the studies of universities working in this field and all institutions and initiatives that include extented reality technologies in the field of art in our country, including museums and art galleries. The importance of the augmented reality technologies in the field of art has been emphasized by importance of the studies in this field, based on our country.