Karadeniz bölgesi geçit iklim kuşağı kıraç alanlarında yapay mera karışımlarının belirlenmesi
Determination of artificial pasture mixtures for dryland conditions of transitional climate zone of Black Sea region
Yazar: TAMER YAVUZ
Danışman: PROF. DR. YAŞAR KARADAĞ
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma, Karadeniz Bölgesi geçit iklim kuşağında, 2008-2010 yılları arasında, sürülerek tahrip edilmiş ya da vejetasyonları zarar görmüş meralar için en uygun mera karışımını belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Araştırmada yonca, korunga, çayır düğmesi, otlak ayrığı, kılçıksız brom, domuz ayrığı ve kamışsı yumağın yalın ekim, ikili, üçlü ve dörtlü karışımları çalışılmıştır. Tarla denemeleri Tokat ve Amasya'da iki lokasyonda yürütülmüştür. Denemeler her iki lokasyonda da tesadüf blokları denem desenine göre dört tekerrürlü olarak kurulmuştur. Bu çalışmada, karışımların verim ve kalite özellikleri belirlenmiştir.Araştırmanın sonuçları karışımların verimlerine buğdaygillerin katkılarının zamanla azaldığını göstermiştir. Ancak, karışıma giren tür sayısı arttıkça, karışımların verimlerine buğdaygillerin katkıları da artmıştır. Böylece karışımlardaki tür sayısı arttıkça daha dengeli karışımlar elde edilmiştir. Karışımının kalite özellikleri karışımın botanik kompozisyonundan etkilenmiştir. Karışımların kuru madde verimleri yalın ekilen türlerden daha yüksektir. Amasya lokasyonunda en yüksek kuru madde verimi 1166,0 kg/da ile yonca + çayır düğmesi + kılçıksız brom + domuz ayrığı karışımından elde edilirken, Tokat lokasyonunda 1188,9 kg/da ile korunga + çayır düğmesi + domuz ayrığı karışımından elde edilmiştir. Her iki lokasyonda da en düşük kuru madde verimi yalın ekilen domuz ayrığından elde edilmiştir ve Amasya lokasyonu verimi 594,3 kg/da, Tokat lokasyonu verimi ise 562,1 kg/da'dır. Amasya lokasyonunda ham protein oranları %11,19-18,82, ham protein verimleri 66,7-186,1kg/da, ADF oranları % 34,16- 41,84, NDF oranları % 45,82-68,37 ve IVTDMD oranları % 54,30-72,41 arasında değişmiştir. Tokat lokasyonundaki ham protein oranları % 9,64-19,74, ham protein verimleri 59,0-187,5 kg/da, ADF oranları % 37,35-44,58, NDF oranları % 43,49-68,55 ve IVTDMD oranları da % 54,56-65,95 arasında değişmiştir.

Abstract:
This research was conducted to determine the most proper pasture mixture for the native pastures destroyed by cultivating or whose vegetation had been previously damaged in the transitional climate zone of Black Sea Region between the years of 2008 and 2010. In the research, pure sowings, and binary, ternary and quartet mixtures of alfalfa, sainfoin, great burnet, crested wheatgrass, smooth brome, cocksfoot and tall fescue were studied. The field experiments were conducted in two locations, Tokat and Amasya. The experimental design in the both locations was completely randomized block design with four replications. In the study, yield and yield components as well as quality characters of the mixtures were determined.The results of the research showed that contributions of the grasses to the yields of the mixtures decreased with time. However, increasing number of species in the mixture increased the contributions of the grasses to the yields of mixtures. Thus, more balanced mixtures were obtained from the mixture with increased number of species. Quality characteristics of the mixture were influenced by botanical composition of the mixture. The mixtures gave higher dry matter yields than pure sowings of the species. The highest dry matter yield with 1166,0 kg/da in Amasya location was obtained from the mixture of alfalfa + great burnet + smooth brome + orchardgrass whereas the highest dry matter yield with 1188,9 kg/da in Tokat location was obtained from the mixture of sainfoin + great burnet + orchardgrass. The lowest dry matter yield in both locations was obtained from the pure sowing of cocksfoot. It gave the dry matter yields of 594,3 kg/da and 562,1 kg/da in Amasya and Tokat, respectively. In the Amasya locations, crude protein ratios, crude protein yields, ADF ratios, NDF ratios and IVTDMD ratios ranged between 11,19 % and 18,82 %, 66,7 kg/da and 186,1 kg/da, 34,16 % and 41,84 %, 45,82 % and 68,37 %, 54,30 % and 72,41, respectively. These characteristics in Tokat location ranged between 9,64 % and 19,74, 59,0 kg/da and 187,5 kg/da, 37,35 % and 44,58 %, 43,49 % and 68,55 % , 54,56 % and 65,95 %, respectively.