Bıçak imalatı yapan atölyelerde iş sağlığı ve güvenliği risk değerlendirmesi
Occupational safety risk assessment inknife manufacturing companies
Yazar: MEHMET ALİ TOR
Danışman: PROF. DR. EMİN GÜZEL
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Atölye = Workshop ; Bıçak = Knife ; Bıçakçılık = Cutlery ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Türkiye'de bıçak imalatı yapan işyerleri KOBİ niteliğinde olup, iş sağlığı ve güvenliği açısından NACE kodu 25.71 olan iş grubunda yer almaktadır. Bu grubun tamamı tehlikeli sınıfta yer almaktadır. Bu imalat atölyelerinde ölümle sonuçlanan iş kazası oranı az olmasına rağmen, önemli oranda yaralanma ve ramak kala olaylarına rastlanmaktadır. Küçük sermayeli bu işyerlerinde, çalışanların sağlık ve güvenliğine yönelik gerçek verilere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu amaca ulaşabilmek için bıçak imalatı yapan farklı iş yerlerindeki tehlike kaynaklarının, bu kaynakların neden olduğu tehlike ve risklerin belirlenmesi ve risk kontrol tedbirlerine yönelik önerilerde bulunulması, bıçak imalatı yapan iş yerlerine rehberlik yapacak dokümanların oluşturulması gerekmektedir.
	Bu çalışmanın amacı, bıçak imalatı yapan atölyelerdeki tehlike ve riskleri belirlemek ve bu riskleri analiz ederek kabul edilebilir seviyeye indirebilmek için yapılması gerekenleri belirlemektir.
	Bu çalışmada uygulama alanı olarak iki bıçak imalat atölyesi seçilmiştir. Atölyedeki çevre şartları, imalat süreci ve ekipman kullanımı incelenmiştir. Başlıca tehlikeler; atölye ortamının düzensiz olması, makinelerin yanlış ve yakın konumlandırılması, elektrik tesisatının yeterli olmaması, çalışanların eğitim eksikliği, iş sağlığı ve güvenliği kanuni gerekliliklerinin yerine getirilmemesi olarak belirlenmiştir. Belirlenen tehlike ve riskler L tipi matris yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre bıçak imalatı yapan iş yerlerindeki en büyük risk değerlerinin yangın önlemleri alınmamış olması, havalandırma sistemlerinin yetersiz olması ve yanlış makine kullanımdan kaynaklandığı tespit edilmiştir.  Risklerin ortadan kaldırılması veya kabul edilebilir düzeye indirilmesi için alınması gereken önlemler belirlenmiştir.

Abstract:
Knife manufacturing workplaces in Turkey is at the level of SME and they are located in terms of NACE code 25.71 business group. All of this group is in the dangerous class. Although the rate of work accidents resulting in death is low in these manufacturing workshops, significant injuries and near miss events are encountered. In these small-capital workplaces, real data on the health and safety of employees are needed. In order to achieve this aim, it is necessary to identify the sources of danger in different workplaces that manufacture knives, to determine the dangers and risks caused by these sources, and to make suggestions for risk control measures, and to create documents that will guide for knife manufacturing workplaces.
The main aim of this study is to determine the hazards and risks in the workshops that produce knives and to determine what should be done in order to analyze these risks and to reduce them to acceptable level.
In this study, two knife manufacturing workshops were selected as application field. Environmental conditions in the workshops, manufacturing process and equipment usage are examined. The main dangers are; the workshop environment is irregular, incorrect and close positioning of the machines, insufficient electrical installation, uneducated employees, and the occupational health and safety legal requirements are not met. Determined hazards and risks were evaluated by using L type matrix method. According to the results, it has been determined that the greatest risk values in the workplaces that manufacture knives have not been taken as fire precautions, insufficient ventilation systems and the misuse of the machines. Measures to be taken to eliminate or reduce the risks are determined.