hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Potasyumlu gübrelemenin su stresi koşullarında mısırın verim, verim koponentleri ile büyüme ve gelişme parametrelerine etkileri
Effect of potassium fertilization on yield, yield components, growth and development of maize grown under water stress conditions
Yazar: ÖZLEM  GÜRBÜZ KILIÇ
Danışman: PROF.DR. NEVİN ERYÜCE
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
ÖZET Potasyumlu Gübrelemenin Su Stresi Koşullarında Mısırın Verim, Verim Komponentleri ile Büyüme ve Gelişme Parametrelerine Etkileri KILIÇ Gürbüz Özlem Doktora Tezi, Toprak Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Nevin ERYÜCE Temmuz 2005, 236 sayfa Çalışma; farklı su stresi koşullarında, potasyum uygulama zamanı ve miktarının; ikinci ürün mısır bitkisinin beslenme durumu, kimi fiziksel ve kimyasal özellikleri, verim ve verim bileşenleri üzerine etkilerini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada; tam (Iı.oo), kısıtlı (I0.75 ) ve çok kısıtlı (I0.50) olmak üzere üç farklı su seviyesi, tek (0, 30, 60 kg da"1 K2O) ve bölünmüş (15+15 ve 30+30 kg da"1 K2O) olmak üzere üçer potasyum dozu, beş tekrarlı olarak tarla ve saksı koşullarında denenmiştir. Bulgular, potasyumlu gübrenin tek seferde verilmesinin ekonomik olduğunu; verim için su stresi altoda 30, tam sulamada 60 kg da"1 K2O dozunun önerilebileceğini; verim ile kalkan besin elementleri arasında doğrusal yönde ilişkiler bulunduğunu, su ve potasyum dozlarının stres ölçümlerini etkilediğini, saksı ve tarla denemelerinin benzer sonuçlar verdiğini göstermiştir. Anahtar sözcükler: Mısır, Zea mays L., su stresi, potasyum

Abstract:
VII ABSTRACT Effect of Potassium Fertilization on Yield, Yield Components, Growth and Development of Maize Grown under Water Stress Conditions KILIÇ Gürbüz Özlem Ph.D in Soil Sciences Supervisor: Prof. Dr. Nevin ERYÜCE July 2005, 236 pages Effect of potassium fertilization time and rate on yield, yield components, physical and chemical properties of maize was studied under water stress conditions. Maize was grown as the second crop in the sequence.In the study, irrigation was practiced in three doses as: full ( Ij.oo) moderately low (I0.75) and low( I0.50) and potassium which was applied in three rates was dressed as: entirely at preplanting ( 0, 30 and 60 kg da"1 K20) and in split as (15+15, 30+30 kg da"1 K20) The experiment was designed in randomized blocks with five replications as field and pot trials. Results showed that 30 kg da"1 K20 applied as a full dressing is economically sufficient under water stress conditions and under full irrigation 60 kg da"1 K20 is recommended. A linear relationship was determined between the yield and the nutrient uptake. Water and potassium affected the stress measurements and the results of field and pot experiments confirmed each other. Key Words: Maize, Zea mays L. water stres, potassium
Bazı hızlı dönen aktif yıldızların çok renk ışık ölçümü
Multi-colour photometry of some rapidly rotating active stars
Yazar: ORKUN ÖZDARCAN
Danışman: PROF.DR. SERDAR EVREN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Astronomi ve Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Astronomi ve Uzay Bilimleri = Astronomy and Space Sciences

Özet:
ÖZET BAZI HIZLI DÖNEN AKTİF YILDIZLARIN ÇOK RENK IŞIKÖLÇÜMÜ ÖZDARCAN, Orkun Yüksek Lisans Tezi, Astronomi ve Uzay Bilimleri Bolümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Serdar EVREN Aralık 2005, 67 Sayfa Geri tayf türü yıldızlarda dönme hızlan genelde ön tayf türü yıldızlara kıyasla daha küçüktür. Buna karşın yapılan tayfsal ve fotometrik gözlemlerde bu duruma ters düşen yıldızlar keşfedilmiştir. Bu yıldızlar, ışınım gücü sınıfı göz önüne alındığında beklenenden daha büyük dönme hızlarına sahip yıldızlardır. Geri tayf türü olmalarından dolayı yüzey konveksiyon bölgesine sahip olan bu yıldızlarda, büyük dönme hızlarının konveksiyon bölgesi ile etkileşmesi sonucu yüksek düzeyde ve karmaşık aktivite yapıları ortaya çıkar. Özellikle tek yıldızlarda gözlenen yüksek dönme hızlan ve buna bağlı olarak yüksek aktivite düzeyi ilgi çekici bir araştırma konusudur. Bu çalışmada aktif- tek-genç yıldızlar olan V889 Her ve V383 Lac'm UBVR fotometrik gözlemleri yapılmıştır. Yıldızların yüzeylerinde görülen manyetik aktivite kaynaklı ışık değişimlerinin dönemleri araştırılmıştır. V889 Her yıldızının aktivite yapısı ile ilişkili fotometrik dönem değişimi bulunurken, V383 Lac yıldızında olası bir dönem değişiminden şu an için söz etmek zordur. Fotometrik dönem değişimi araştırmalarında sağlıklı sonuçlar elde edebilmek için gözlemlerde göz önüne alınması gereken önemli noktalar tartışılmıştır.

Abstract:
VII ABSTRACT MULTI-COLOUR PHOTOMETRY OF SOME RAPIDLY ROTATING ACTIVE STARS ÖZDARCAN, Orkun Msc In Astronomy Snperviser: Prof. Dr. Serdar EVREN December 2005, 67 Pages In late type stars, rotational velocities are generally slower than earlier type stars. However, there are some stars which were discovered by spectroscopic and photometric observations, behave in a contrary manner to this situation. If their luminosity classes are considered, it is seen that these stars have higher rotational rates than expected. They also have surface convection zones because of their late spectral types and as a result of interaction between convective envelopes and higher rotational rates, complex and higher level of magnetic activities are seen. Higher rotational rates and higher level of magnetic activities are interesting research areas, especially in single stars. In this thesis, UBVR photoelectric photometry of young active single stars V889 Her and V383 Lac were given. Periods of light variations on stars' surfaces caused by magnetic activity were investigated. For V889 Her, photometric period variation related to the activity structure were found, but it is hard to say a probable period variation for V383 Lac. Critical points, which should be taken into consideration in observations for getting better results in photometric period variation are discussed.
Kuzey Ege ve Marmara bölgesinde lüfer (Pomatomus saltatrix L. 1766) balığı avcılığı ve bazı populasyon özellikleri üzerine araştırmalar
Investigations on bluefish fishery and some population characteristics of bluefish (Pomatomus saltatrix L. 1766) in the Northern Aegean and the Marmara regions
Yazar: TEVFİK CEYHAN
Danışman: PROF. DR. HİKMET HOŞSUCU
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Balık avcılığı = Fishing ; Lüfer balığı = Blue fish ; Pomatomus saltatrix = Pomatomus saltatrix

Özet:
ÖZET Kuzey Ege ve Marmara Bölgesi'nde Lüfer Balığı (Pomatomus saltatrix L. 1766) Avcılığı ve Bazı Populasyon Özellikleri Üzerine Araştırmalar CEYHAN, Tevfik Doktora Tezi, Su Ürünleri Anabilim Dalı Tez Yöneticisi : Prof. Dr. Hikmet HOŞSUCU Nisan 2005, 107 Sayfa Lüfer balıklan, Pomatomus saltatrix, tüm dünyadaki ılıman ve sıcak sularda ve genel olarak kıtasal kenar üzerinde bulunmaktadır. Bu çalışma kapsamında, Kuzey Ege, Batı Karadeniz ve Marmara Denizi'nde 3 1 adet balıkçılık merkezinde çalışılarak lüfer avcılığı yapan teknelerin özellikleri ile av araçlarının teknik planlan çıkarılmıştır. Balık örneklemesi, Eylül 2003 ile Eylül 2004 tarihleri arasında aylık olarak gerçekleştirilmiştir. 2817 adet lüfer balığı ortalama olarak 16,86 ± 0,01 cm boy ile 74,39 ± 1,5 lg ağırlığındadır. Von Bertalanffy büyüme parametreleri toplam bireylerde L?=51,0 cm, k= 0,228 ve to=-l,26 olarak bulunmuştur. İlk cinsel olgunluğa ulaşma yaşı 2, ilk cinsel olgunluğa ulaşma boyu 25,4 cm olarak bulunmuştur. Anahtar sözcükler :Lüfer, Pomatomus saltatrix, Av araçları, Populasyon parametreleri

Abstract:
VII ABSTRACT Investigations on Bluefish Fishery and Some Population Characteristics of Bluefish (Pomatomus saltatrix) in the Northern Aegean and the Marmara Regions CEYHAN, Tevfik Ph.D. Faculty of Fisheries Supervisor: Prof. Dr. Hikmet HOŞSUCU April 2005, 107 Pages Bluefish, Pomatomus saltatrix, occur in temperate and warm temperate zones throught world and are generally found in continental shelf waters. This study carried out in 31 fishing center in Northern Aegean, South-western Black Sea, and the Marmara Sea. It was determined the technical characterictics of fishing vessels and also drawn the technical characteristics of fishing gears used in bluefish fishery. Fish samplings were materialized monthly from September 2003 to September 2004. Mean length and total weight of 2817 specimens were 16,86 ± 0,01 cm and 74,39 ± 1,5 lg, respectively. Von Bertalanffy growth parameters for both sexes were L?=51,0 cm, K= 0,228 ve to=-l,26. The age at first maturity was 2 and first maturity length was 25,4 cm for females. Key Words :Bluefish, Pomatomus saltatrix, Fishing gears, Population parameters
Salih Adası (Bodrum-Muğla) civarında su ürünleri yetiştiriciliğinin dip canlıları üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of impact of aquaculture on the benthos in the vicinity of Salih Island (Bodrum-Muğla)
Yazar: SEHER DİRİCAN
Danışman: PROF. DR. TUNCER KATAĞAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Temel Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
V ÖZET SALİH ADASI (BODRUM-MUĞLA) CİVARINDA SU ÜRÜNLERİ YETİŞTİRİCİLİĞİNİN DİP CANLILARI ÜZERİNE ETKİSİNİN ARAŞTHULMASI DİRİCAN, Seher Doktora Tezi, Su Ürünleri Temel Bilimler Anabilim Dalı Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Tuncer KATAGAN Nisan 2005, 78 sayfa Bu çalışma, Salih Adası civarında su ürünleri yetiştiriciliğinin dip canlıları üzerine etkisinin araştırılması amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, Ekim 2001 -Ağustos 2002 tarihleri arasında mevsimsel olarak 9 istasyondan fiziko-kimyasal ve bentik örnekler toplanmıştır. Bu çalışmanın sonucunda, yıl içersinde fiziko-kimyasal veriler devamlı olarak olumsuz bir durum göstermemektedir. Bentik verilerde benzer sonuçlar göstermektedir. Araştırma alanında, 8 sistematik gruba (Platyhelminthes, Nemertini, Sipuncula, Polychaeta, Crustacea, Mollusca, Echinodermata ve Acrania) dahil 346 tür ve bunlara ait toplam 3911 birey saptanmıştır. Benzerlik indeksine göre, üç grup oluştuğu ve diğer istasyonlarla arasında %20 benzerlik bulunan bir istasyon dışında, Salih Adası'nda çevresel büyük etkileşimlerin olmadığı anlaşılmaktadır. Anahtar Kelimeler: Akuakültür, Etki, Benthos, Salih Adası

Abstract:
VII ABSTRACT INVESTIGATION OF IMPACT OF AQUACULTURE ON THE BENTHOS IN THE VICINITY OF SALİH ISLAND (BODRUM-MU?LA) DÎRİCAN, Seher Ph. D. in Faculty of Fisheries Supervisor: Prof. Dr. Tuncer KATAGAN April 2005, 78 pages This study was carried out to determine of impact of aquaculture on the benthos in the vicinity of Salih Island. For this pupose, physico- chemical and benthic samples were collected from 9 stations seasonally between October 2001 -August 2002. As a result of this study, physico-chemical datas were not showed continuously negative a situation during the year. Benthic datas were showed the similar results. In the research area, 346 species and 3911 individuals belong to 8 systematic groups (Platyhelminthes, Nemertini, Sipuncula, Polychaeta, Crustacea, Mollusca, Echinodermata and Acrania) were determined. According to the similarty index, there are three groups other than a station which is 20% similar to the other stations, no major environmental interactions can be found in the Salih Island. Key Words: Aquaculture, Impact, Benthos, Salih Island
Sosis üretiminde kurutulmuş kayısı posası kullanımının araştırılması
Evaluation of the usage of dried apricot pulp in sausage production
Yazar: ÇİLEM PURMA
Danışman: PROF. DR. MELTEM SERDAROĞLU
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Gıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Gıda Mühendisliği = Food Engineering
Dizin: Sosis = Sausage

Özet:
Bu araştırmada, %9 nem içeren kurutulmuş kayısı posası %5, %10ve %15 oranlarında sosis formülasyonunda kullanılarak teknolojiközellikler ve bazı kalite özellikleri üzerine etkileri incelenmiştir.Formülasyona eklenen kayısı posası, emülsiyondan ayrılan jel veyağ miktarını, sadece %15 oranında kayısı posası eklenen örneklerdeönemli ölçüde artmıştır. %10 ve %15 oranında kayısı posası eklenenörneklerin işlem verimlerinin önemli ölçüde arttığı sonucuna varılmıştır.Eklenen posa miktarı arttıkça pH değerlerinin düştüğü gözlenmiştir.Eklenen kayısı posası miktarının arttırılmasıyla örneklerde su tutmakapasitesinin azaldığı görülmüştür. Eklenen posa miktarınınarttırılmasıyla elastikiyet, sertlik ve batma direnci değerlerinde azalmagözlenmiştir. Duyusal değerlendirmelerde, sonuç olarak %5'e kadarkayısı posası ilavesinin sosislerde kabul edilebilir olduğu saptanmıştır.Anahtar Sözcükler: Emülsiye et ürünleri, sosis, kurutulmuş kayısıposası, diyet lifi.

Abstract:
In this research, 5%, 10% and 15 % of dried apricot pulp which is9% in moisture, was used in formulations to investigate the effects ontechnological properties and some quality characteristics of beefsausages.Added apricot pulp was increased jelly and fat seperation from only15% added pulp sausages. Processing yield was increased when 10% and15% pulp was added to sausages. When added portion of apricot pulpwas increased, it is seen that pH was decreased. Water holding capacityof emulsion batters was decreased with increased pulp portion. Elasticity,hardness and penetration values of sausages were decreased withincreased added pulp portion. As a result of sensory evaluations,sausages up to 5% added apricot pulp were acceptable.Key Words: Meat emulsion products, sausages, dried apricot pulp,dietary fibre.
Bir herbisit olan 2,4-D (diklorofenoksiasetik asit)'nin Poecilia reticulata P.,1859'da medulla spinalis üzerine etkileri
Effects of 2,4-D (2,4-dichlorophenoxyacetic acid), herbicide on medulla spinalis of Poecilia reticulata P.,1859
Yazar: MURAT YALÇINKAYA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HATİCE KARAKİŞİ
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Yabani otlarla mücadele için yaygın olarak kullanılanherbisitlerden biri de 2,4-D (2,4-Diklorofenoksiasetik asit)'dir. Buherbisitin akuatik ekosisteme toksik kirletici olarak karışması sonuculepistes bireylerinde medulla spinaliste oluşturduğu olası tahribatıgözlemlemek için bu çalışma yapılmıştır. Denemeler lepistes(P.reticulata., 1859) bireyleri ile iki seri halinde akut toksisitedeneylerinden statik akut deney yöntemi kullanılarak yapılmış ve toplam80 lepistes kullanılmıştır. Deney 96 saat süresinde LC50 değeri bazalınarak, düşük (D), orta (O) ve yüksek (Y) doz olmak üzere sırasıyla 15mg/L, 30 mg/L, 45 mg/L olarak denenmiştir (LC50: 30 mg/L). LepistesVIbireyleri fiksatif solusyonu kullanılarak tespit edilmiştir. Uygulamasonrasında deney hayvanlarının gövde kısmında medulla spinalis alınmış,H&E ve Cresyl Echt Violet boyama yöntemleri ile ışık mikroskobu altındaincelenmiştir.Herbisit konsantrasyonlarındaki artışa paralel olarak omuriliktenöronal kayıplar gözlenmiştir. Hücre içi ödem, Nissl granüllerinde dozartışına bağlı olarak bozulmalar gözlenmiştir. Ayrıca, yer yer piknotikhücrelere rastlanmıştır. Devam eden histolojik sonuçlarda gliozis deizlenen diğer histopatolojik bulgular arasındadır.Anahtar Kelimeler: Herbisit, 2,4-D, Medulla Spinalis,Histopatoloji, Lepistes.

Abstract:
One of the herbicides widely used for struggling againts the weedis 2,4-D (2,4 Diclorophenoxyacetic acid). This study has been carried outto observe the possible destruction of this herbicide might cause onmedulla spinalis when it goes into the aquatic ecosystem as a toxicpollutant. Trials have been made with lebistes inhabitants in two series,using the static acute experimental method of acute toxicitide experimentsand 80 lebistes have been used in total. The experiments have been carriedout by taking the LC50 value as a basis with low, average and high doses inorder 15 mg/L, 30 mg/L, 45 mg/L in 96 hours (LC50:30 mg/L). Thislebistes has been fixed with fixative solution. Medulla spinalis has beentaken out from the upper parts of the bodies of the animals after theVIIIapplication and has been examined with the H&E and cresyl staningmethods.Neuronal loses in the medulla have been observed parallel to theincrease of herbicide concentrations. Intracellular edema and corruption innissl granules have been observed depending on the dose. Pycnotic cellshave been seen. The current hystological outcomes are too among theother histopathological findings which have been observed in gliosis .Key Words: Herbicide, 2,4-D, Medulla Spinalis, Histopathology,Guppy.
Gerberanın (Gerbera jamesonii Bolus) doku kültürü ile çoğaltımının optimizasyonu
Optimization of gerbera (Gerbera jamesonii Bolus) multiplication through tissue culture
Yazar: SEİFELDİN ALİ MOHAMMED
Danışman: PROF.DR. ERCAN ÖZZAMBAK
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu projenin ana amacı, gerberanın doku kültürü yoluyla çoğaltımınınoptimizasyonu ile kaliteli fide elde edilmesidir.1.0-1.5 cm çapındaki çiçek tomurcukları,daha büyük tomurcuklara ve tam olgunlaşmış çiçeklere göre en iyi sonucu vermiştir.Sürgün ucu eksplantları en iyi sonucu 5 mg/l BA içeren ortamda göstermiştir. Çiçek sapıeksplantları yalnızca Red Bull varyetesinde sürgün oluşturmuştur. Yüksek veya düşükBA konsantrasyonlarında in vitro yapraktan sürgün oluşumu gözlenmiş ancak BAiçermeyen ortamda sürgün oluşmamıştır. Ortamdaki BA konsantrasyonu ile kardeşlenmedoğru orantılıdır. Jel yapıcı maddelerin ortamdaki konsantrasyonlarının artması ilevitrifikasyon ve kardeşlenme oranında azalma saptanmıştır. Denenen tüm köklenmeortamlarında % 100 başarı sağlanmıştır. İn vitro'dan in vivo'ya transfer edilenbitkiciklerde cocopeat veya cocopeat-perlit (1:1) ortamlarında % 90'dan fazla tutumgözlenmiştir.

Abstract:
The main objective of this study was to optimize gerbera propagation throughtissue culture to produce good quality seedling. Flower buds (1.0-1.5 cm diameter)showed the best shoot regeneration compared to medium sized or fully mature ones.The shoot tip showed the best shoot regeneration in a medium containing BA at 5.0mg/l . Only flower stems of the cultivar Red Bull formed shoots . Shoots formed on invitro leaves in media with both low or high BA concentration but not in BA-freemedium . Multiplication rate increased with increasing BA concentration in themedium. Multiplication and vitrification rates decreased with the increase of theconcentration of the different gelling agents in the medium . All the rooting mediatested gave 100 % rooting. After transfer from the agar medium to in vivoconditions, plantlets showed a survival percentage of more than 90 % in bothcocopeat alone or cocopeat + perlite at the ratio of 1:1.
Sulu ortamda fotokatalizör olarak kullanılabilecek bir ftalosiyanin türevinin sentezlenmesi ve fotokatalizör olarak uygulanması
The synthesis of phthalocyanine derivative use of photocatalyst in aqueous condition and application as photocatalyst
Yazar: MİNE İNCE
Danışman: Y.DOÇ.DR. BİRCAN DİNDAR
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Güneş Enerjisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Subftalosiyaninler (SubPc) merkezde bor atomu bulunan üçizoindol üniteden oluşmuş, 14Ï-elektron sisteminin delokalize olduğuaromatik ve koni biçimindeki yapılardır. Bu tezde, öncelikle farklısubstitüe (nitro-, metoksi-, metoksifenoksi-) gruplar içeren ftalonitriltürevleri, birkaç basamakta sentezlenmiştir. Elde edilen ftalonitriltürevleri SubPc sentezinde başlangıç maddesi olarak kullanılmıştır. Eldeedilen ürünlerin yapıları UV-görünür, fluoresans, FT-IR, 1H NMR ileaydınlatılarak, bu türevlerin, TGA ile termal dayanımları, DÖNGÜSELVOLTAMETRE ile redoks potansiyelleri tespit edilerek, fotofiziksel vefotokimyasal özellikleri ortaya konmuştur. Metilen mavisinin, SubPcbileşikleri kullanılarak güneş ve yoğunlaştırılmış güneş ışığı altındakifotooksidatif degradasyonu incelenmiştir. Degradasyon miktarları UV-görünür spektrofotometresi ile takip edilmiştir.

Abstract:
Subphthalocyanines (SubPc) are composed of three iso-indole unitscontaining boron inside, which defines a molecular axis and forms acone-shaped structure. The attractive characteristics of SubPc are theirchemical and thermal stabilities.In this thesis, different phthalonitrile derivatives (nitro-, methoxy,methoxyphenoxy-) were synthesized, and phthalonitrile derivatives wereused to prepare some subphthalocyanine compounds. All the compoundswere characterized by UV-visible, fluorescence, IR, 1H NMR. Thermalstability tests( TGA), photophysical (Cyclic voltameter (CV) etc.) andchemical characterization were also done.Photooxidative degradation of methylene blue with SubPccompounds under sun light and concentrated sun light was investigated.Degradation amounts were determined by using UV-VISspectrophotometer.
Yapay zeka teknikleri kullanan üç boyutlu grafik yazılımları için "extensible 3d" (x3d) ile bir altyapı oluşturulması ve gerçekleştirimi
Construction and implementation of x3d framework for three dimensional graphics software using artificial intelligence techniques
Yazar: TAHİR EMRE KALAYCI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYBARS UĞUR
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
Bu tez çalışmasında, yapay zekanın güçlü tekniklerinden olan genetik algoritmalaryardımıyla, birçok alanda yaygın kullanılan Gezgin Satıcı Probleminin çözümü üzerindedurulmuştur. Üç boyutlu uzayda belirtilen tüm noktaların, en kısa yol uzunluğunuhedefleyerek dolaşılmasını sağlayan web tabanlı bir yazılımın gerçekleştirimi yapılmıştır.Problemin farklı boyutları için, çözüm başarısı değişik parametre değerleri kullanılarakölçülmüştür. Eniyileme (optimizasyon) yöntemlerinin sonuçlarının daha iyi görülebilmesinide sağlayacak şekilde Extensible3D (X3D) yardımı ile görselleştirme aracı da geliştirilmiştir.Web3D teknolojilerinden olgunlaşma sürecindeki X3D'nin (XML tabanlı VRML olarak dadüşünülen) yapay zeka alanındaki kullanımı denenmiştir.Geliştirilen bu araç yardımıyla üç boyutlu ortamlarda değişik genetik algoritmaparametreleri kullanılarak yol planlaması yapılabilmekte ve güzergah, üç boyutlu helikoptersimülasyonu şeklinde görüntülenebilmektedir.

Abstract:
In this thesis, Researches are made in solving traveling salesman problem using geneticalgorithms which play important role as artificial intelligence technique. Web basedapplication has been implemented that tries to calculate shortest tour length of defined pointsin three dimensional space. Actual performance is measured by using different parametervalues for different problem sizes. To examine optimization methods better, visualization toolhas been developed using Extensible 3D (X3D). Usability of Web3D technology X3D whichis in the process of maturation (also can be thought as XML based VRML) has been tested inthe artificial intelligence area.Implemented tool can plan paths using different genetic algorithm parameters in threedimensional environment. And calculated path can be viewed as three dimensional helicoptersimulation.