Türkiye ve dünya arkeoloji müzelerinde çağdaş sergileme modelleri üzerinden uygulamaların dijital ortamlara taşınması
Transportation of applications to digital environments on contemporary exhibition models in Turkish archaeology museums and world museums
Yazar: HİLAL ZENCİR
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE NESRİN AKÖREN
Maltepe Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Disiplinlerarası Güzel Sanatlar Ana Sanat Dalı / Sanat Politikaları ve İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Arkeoloji = Archeology ; Müzecilik = Museology

Özet:
20. yüzyıldan itibaren günümüze kadar, dijital teknolojilerden etkilenen müzelerin sergileme yöntemleri incelenmektedir. Pandemi döneminde birçok çevrimiçi müze çalışmalarını hızlandırmış ve geliştirmişlerdir. Birçok müze çevrimiçi sergi alanını kurmuş ya da varolan çevrimiçi müzelerine güncel uygulamalar eklemiştir. Bu değişimler ve yeni nesil uygulamaların ışığında gelişen müzeciliği mercek altına almak ve çok yönlü araştırmak bu tezin ana temelini oluşturmuştur. Tabii ki Dünya'da ve Türkiye'de müzeciliği bu kriterler üzerinden araştırırken, özellikle arkeoloji müzeleri eksenine her zaman geri dönülmüş, mukayeseler yapılmıştır. Bu araştırmalar sonucunda, arkeoloji müzeleri cam vitrin içerisinde sergileme yöntemi dışında kiosk, projeksiyon, 3D canlandırma, Mapping, hologram gibi interaktif dijital uygulamalar kullandıkları tespit edilmiştir.   Türkiye'de Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen sanal müze çalışmalarının son iki yılda sayısının artığı gözlenmektedir. Dünya Arkeoloji Müzeleri'nde sürekli güncellenen çevrimiçi sergi çalışmalarına yer verilmektedir. Ayrıca çevrimiçi müzelerde rehberli tur dönemi başlamıştır. Genel olarak son on yılda artan sosyal medya kullanımı gerçeğini müzeler, aktivitelerini paylaşma aracı olarak değerlendirmiştir. Özellikle pandemi döneminde müzelerde sosyal medya kullanımı ön planda olduğu görülmektedir. Bu tez çalışmasında çağdaş müzecilikte dijital uygulamaların kullanımı açısından Dünya ve Türkiye Arkeoloji Müzeleri'ndeki sergileme yöntemlerinin, güncel teknolojik gelişmelere olan uyumu incelenerek aktarılmaya ve sonuç bölümünde de etkilerinin sunulmasına özen gösterilmiştir. Sonuç olarak; Dünya ve Türkiye arkeoloji müzelerinin dijital sergilemelerde kullandığı yöntemler analiz edilerek, çağdaş müzecilikte dijital sergileme yöntemlerinin geliştirilmesi için önerilerde bulunulmaktadır.

Abstract:
The exhibition methods of museums influenced by digital technologies from the 20th century to the present are examined in this paper. During the pandemic period, many museums accelerated and improved their virtual museum work. Many museums have established virtual exhibition areas or added up-to-date applications to their existing virtual museums. In light of these changes and new generation practices, the multidimensional approach and examination of museology has formed the basis of this thesis. While museology in the world and in Turkey was researched on these criteria, it was always turned to the axis of archeology museums, and then comparisons were made. As a result of these researches, it has been determined that archeology museums use interactive digital applications such as kiosk, projection, 3D animation, Mapping, hologram, apart from the display method in glass showcases. It is seen that the virtual museum studies carried out by the Ministry of Culture and Tourism in Turkey have increased in the last two years. The World Archaeological Museums have virtual exhibits that are constantly updated. In addition, the era of guided tours in virtual museums has begun. In general, the increase in the use of social media in the last decade is considered by museums as a means of sharing their activities. It is seen that the use of social media in museums has been at the forefront, especially during the pandemic period. 
In this thesis, care has been taken to examine the compatibility of the exhibition methods in the World and Turkish Archeology Museums with current technological developments in the use of digital applications in contemporary museology and to reveal the effects. In summary, by examining the methods used by the World and Turkish  Archeology Museums in digital exhibitions, suggestions are made for the development of digital exhibition methods in contemporary museology.