E-devlet ve yurttaşlık ilişkisi üzerine sosyolojik bir değerlendime: Aydın ili örneği
A sociological evaluation on e-government and citizenship relation: In Aydın
Yazar: ALİ ERDEM AKGÜL
Danışman: PROF. DR. KAYHAN DELİBAŞ
Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Aydın = Aydın ; Bilgi teknolojisi = Information technology ; Devlet = State ; Elektronik devlet = Electronic government ; Sosyolojik analiz = Sociological analysis ; Vatandaşlık = Citizenship ; İletişim teknolojisi = Communication technology ; İnternet = Internet

Özet:
İletişim teknolojileri, özellikle 20. yüzyılın son çeyreğinden sonra hızlı bir gelişme kaydederek günlük hayatın ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir. Bilgisayar ağ ve teknolojilerinin gelişmesi, yaygınlaşması neticesinde zaman ve mekan sınırları oldukça zorlanmaya başlanmış, insanların birbiriyle olan iletişimi küresel boyuta taşarak kolaylaşmıştır. Teknolojik gelişme ve onun tetiklediği dönüşüm, baş döndürücü bir hızla devam etmektedir ve pek çok husus üzerinde değişime neden olmaktadır. Devlet olgusu da bunlardan biridir. "E-devlet" ise zaman içerisinde gittikçe artan gereksinimlerin yarattığı, bilgi ve iletişim teknolojileri vasıtasıyla ayakta duracak olan yeni devlet anlayışının bir ifadesidir. Özellikle 1980'li yılların sonlarından itibaren "yurttaşlık" kavramı da yeni bir ilgiyle, temel varsayımları sorgulanır biçimde ele alınmaya başlanmıştır. Yurttaşlığın neliği, yurttaşlık hak ve sorumluluklarının yeniden kurgulanması üzerine tartışmalar çoğalmıştır. Teknolojik ilerlemenin ivme kazandığı, bilginin hızla yayıldığı ve bütün sistemleri dönüşüme zorlayan küreselleşme ve bilgi toplumu çağında artık kurumların ayakta kalabilmeleri yurttaş odaklı bir yönetim anlayışına sahip olmakla mümkün görünmektedir. Teknolojideki değişim; ekonomik, siyasal, toplumsal ve kültürel alanlarda etkiler yapmaktadır ve yeni değişim süreçlerini de ortaya çıkmaktadır. Bundan hem "yurttaşlık" hem de "devlet" nasibini almaktadır. E-devlet projeleri ve uygulamalarının da böylesi bir süreç içerisinde ele alınıp incelenmesi sosyolojik bir gerekliliktir. Bir alan araştırmasına dayanan bu çalışmayla, e-devlet uygulamaları ve bu uygulamanın yurttaşlar tarafından nasıl algılandığının, devlet-yurttaş ilişkisinin ne şekilde etkilendiğinin araştırılması amaçlanmaktadır. E-devlet ve yurttaşlık ilişkisi Aydın İl merkezi örneğinde sosyolojik olarak ele alınarak, incelenmiştir.

ANAHTAR SÖZCÜKLER: Devlet, E-devlet, Yurttaşlık, Bilgi Toplumu, Bilişim Teknolojileri, İnternet.

Abstract:
Communication technologies have become an inseparable part of daily life advancing expeditious especially after the last quarter of the 20th century. In consequence of development and spreading widely of computer networks and technologies, boundaries of time and place have been highly compelled and communication of people with each other has become easier going beyond the global dimension. Technological development and its triggered transformation continue with a dizzying speed and cause a change on many issues. State is one of them. "E-government" is an expression of the new government concept which has been caused by the increasing requirements in time and will stand by means of information and communication technologies. "Citizenship" concept, with a new interest, has been addressed in a manner questioning its basic assumptions particularly since the late 1980s. Arguments have increased on the reconstruction of what of a citizenship, civic rights and responsibilities. Survival of institutions, from now on, is seemed possible by having a citizen-oriented management comprehension in this globalization and information society era in which technological progress accelerates, knowledge spreads rapidly and all systems are forced for transformation. Changes in technology are effective in economic, political, social and cultural areas and also cause new processes of change. Both "citizenship" and the "state" are affected by this situation. It is a sociological necessity that e-government projects and practices are also worked and examined in such a process. With this field study-based work, it is aimed to search how e-government practices are perceived by citizens and in what way state-citizen relationship are affected. E-government and citizenship relation have been examined sociologically in Aydın city center.
KEYWORDS: Government, E-Government, Citizenship, Information Society, Information Technologies, Internet.