Avrupa Birliği bölgesel politikaları ve Türkiye'de uygulanabilirliği: Serhat Kalkınma Ajansı üzerne bir inceleme
Regional development agencies in the European Union and applicability in Turkey: An evaluation of Serhat Development Agency
Yazar: ZEYNEP CEYLİN ECER
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR AKÇAKAYA
Ardahan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Avrupa Birliği = European Union ; Bölgesel kalkınma ajansları = Regional development agencies ; Bölgesel politikalar = Regional policies ; Kalkınma ajansları = Development agencies ; Türkiye = Türkiye

Özet:
Temelleri 1957 yılında atılan AB kıta genelinde sosyo-ekonomik ve politik bütünleşme temelinde önemli adımlar atarak genişlemiş ve günümüzde 27 üyeli büyük bir birlik haline gelmiştir. Altı genişleme süreci geçiren AB'de her genişleme dalgasıyla topluluk içerisinde belirginleşen bölgeler arasındaki gelişme düzeyi farkı Topluluk tarafından ekonomik, sosyal, fiziki yönden koordine edilmeye çalışılmış ve sürdürülebilir küresel rekabete dayalı dengeli bir kalkınma için farklılıkların azaltılması zorunlu hale gelmiştir.
Bölgesel kalkınma anlayışı, mevcut doğal, ekonomik ve teknolojik kaynaklardan maksimim düzeyde fayda sağlamayı gerektirmektedir. Bu gerekliliğin sağlanması amacıyla kurulan bölgesel kalkınma ajansları bölgenin sorunlarını ve potansiyelini göz önüne alarak bölgenin uzun vadede kalkınmasını sağlamak için yeni yatırımların oluşturulmasını, her türlü finansal yardım ve desteğin sağlanmasını aynı zamanda sosyal alanda gelişmelere ve yeniliklere olanak sağlamayı ve bölgenin iş etkinliğinin ve rekabetçiliğinin gelişimini Topluluk içerisindeki uyum ve dayanışmayı sağlama çerçevesinde gerçekleştirmeyi hedeflemektedir. Çalışmada AB genelinde bölgesel politika uygulamasının tarihsel gelişimi, nedenleri, amaçları, ilke ve usulleri, Birliğin bölgesel politika uygulamasında kullanılan bölge sınıflandırma sisteminin hiyerarşik yapısı ele alınarak belirtilmiş; Avrupa Birliği bölgesel politikası temel mali araçları kapsamında yapısal fonlar ve Avrupa Birliği bölgesel politikasında rol oynayan kurumlara ilişkin değerlendirmeler yapılmıştır. Türkiye'de Bölgesel Kalkınma Ajanslarının kuruluşu yasal zeminin oluşturulduğu 2006 yılına dayanmaktadır. Çalışmamızda günümüzde 26 bölgede aktif olarak çalışmalarını sürdüren bölgesel kalkınma ajansların yapısı çalışmamızın birinci bölümünde genel olarak incelendikten sonra Doğu Anadolu bölgesinde etkili olan Serhat Kalkınma Ajansının sürdürmüş olduğu çalışmalar üçüncü bölümde incelenip, bölgenin sosyo-ekonomik kalkınmasına nasıl katkıda bulunduğu değerlendirilmiştir. Değerlendirmeler çalışmamızın ikinci bölümünde Avrupa Birliği Bölgesel Politikalarına ilişkin bir çerçeve; Avrupa Birliği bölgesel politikaları ve bu bölgesel politikaların uygulanmasını sağlayan kalkınma ajansları İngiltere, İspanya, Almanya, Avusturya Fransa, İtalya, Polonya ve Çek Cumhuriyeti örnekleri incelenerek oluşturulmuştur.

Abstract:
The EU, whose foundations were laid in 1957, expanded by taking important steps on the basis of socio-economic and political integration throughout the continent and today it has become a large union with 28 members. In the EU, which has undergone six enlargement processes, the difference in the level of development between the regions that become evident in the community with each enlargement wave has been tried to be coordinated by the Community in economic, social and physical terms, and it has become necessary to reduce the differences for a balanced development based on sustainable global competition.
The understanding of regional development requires maximum benefit from existing natural, economic and technological resources. The regional development agencies established to meet this requirement, taking into account the problems and potential of the region, to create new investments to ensure the long-term development of the region, to provide all kinds of financial assistance and support, as well as to enable developments and innovations in the social field and to improve the business efficiency and competitiveness of the region within the Community. It aims to achieve harmony and solidarity. In the study, the historical development, reasons, goals, principles and procedures of regional policy implementation throughout the EU, and the hierarchical structure of the regional classification system used in the Union's regional policy implementation were discussed; Structural funds within the scope of the basic financial instruments of the European Union regional policy and the institutions that play a role in the European Union regional policy were evaluated. The establishment of Regional Development Agencies in Turkey is based on the year 2006, the legal basis has been created. In our study, after examining the structure of regional development agencies actively working in 26 regions today, in the first part of our study, the studies carried out by Serhat Development Agency, which is effective in the Eastern Anatolia region, are examined in the third part and how they contribute to the socio-economic development of the region is evaluated. In the second part of our evaluations, a framework regarding the European Union Regional Policies; The European Union regional policies and the development agencies that ensure the implementation of these regional policies have been established by examining the UK, Spain, Germany, Austria France, Italy, Poland and the Czech Republic.