Ratlarda streptozosin ile indüklenen diyabet üzerine marus alba ekstraktının etkinliğinin araştırılması
Ratlarda streptozosin i̇le indüklenen diyabet üzerine marus alba ekstraktinin etkinliğinin araştirilmasi
Yazar: BURCU YEŞİLTEPE
Danışman: PROF. DR. HAKİ KARA
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji ve Toksikoloji (Veterinerlik) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus

Özet:
Bu çalışmada Streptozosin (STZ) ile deneysel diyabet oluşturulmuş ratlarda Morus alba (dut)
bitkisinin kan glikoz seviyesi ve antioksidan parametreler üzerindeki etkinliğinin belirlenmesi
amaçlanmıştır. Çalışmada 4 grupta toplam 24 adet wistar albinocinsi erkek rat kullanılarak
yapılmıştır. Tek doz STZ (55mg/kg) uygulamasından yaklaşık 7 gün sonra kan şekeri
ölçümleri ile diyabet oluştuğu belirlenen ratlara oral gavajla 2 ve 4 mg/kg morus alba etanol
ekstraktı verilmiştir. Bu uygulamadan sonraki 2 saat süresince 30'ar dakikalık peryotlarda kan
şekeri ölçümü yapılmıştır. Bu işlem 15 gün boyunca devam etmiştir. 15. Günün sonunda
ratlar dekapite edilerek kan örnekleri alınıp serum malondialdehit (MDA), glutation
peroksidaz (GSH-Px), katalaz (CAT) ve superoksit dismutaz (SOD) tayini yapılmıştır. Morus
albanın her iki dozunda da 30. Dakikadan itibaren kan şekeri düzeyinde önemli (p<0.05)
düşüşler görülmüş ancak 4 mg/kg dozunda verilenlerde daha belirgin olup %66 oranında bir
azalma gözlenmiştir. STZ uygulanan gruplar kontrol grubuna göre kıyaslandığında MDA
seviyesinde artış (p<0.05) buna karşın GSH-Px, SOD ve CAT düzeylerinde önemli düşüşler
(p<0.05) gözlemlenirken, Morus alba verilen gruplarda bu değerlerin kontrole yakınlaştığı
(p<0.05) ortaya çıkmıştır.
Sonuç olarak streptozosin ile deneysel diyabet oluşturulan wistar cinsi ratlarda morus alba
ekstraktının kan şekerini düşürdüğü ve güçlü bir antioksidan olarak etki gösterdiği bu yüzden
de diyabet olgularında hem tedaviye katkı sağlayabileceği ve hem de oksidatif stresi
azaltabileceği görüşü ortaya çıkmıştır.
Anahtar kelimeler; streptozosin, diyabet, Morus alba, kan glikozu

Abstract:
This study aimed to determine the effectiveness of Morus alba (mulberry) plant on blood
glucose levels and antioxidant parameters in rats with experimental diabetes induced by
Strptozosin (STZ 55mg/kg)). The study was conducted using a total of 24 male Wistar albino
rats in 4 groups. Approximately 7 days after a single dose of STZ application, 2 and 4 mg/kg
morus alba ethanol extract was given to the rats, which were determined to have diabetes by
blood sugar measurements, by oral gavage. Blood sugar was measured in 30-minute periods
for 2 hours after this application. This process continued for 15 days. At the end of the 15th
day, the rats were decapitated and blood samples were taken and serum malondialdehyde
(MDA), glutathione peroxidase (GSH-Px), catalase (CAT) and superoxide dismutase (SOD)
were determined. Significant (p<0.05) decreases in blood sugar levels were observed in both
doses of Morus alba starting from the 30th minute, but those given at the 4 mg/kg dose were
more pronounced and a 66% decrease was observed. When the STZ applied groups were
compared to the control group, an increase in MDA level (p<0.05) and significant decreases
in GSH-Px, SOD and CAT levels (p<0.05) were observed, while in the groups given Morus
alba, these values were found to be closer to the control (p<0.05).
As a result, it has been concluded that Morus alba extract reduces blood sugar and acts as a
strong antioxidant in wistards in whom experimental diabetes was induced with streptozocin,
and therefore it can both contribute to the treatment and reduce oxidative stress in diabetic
cases.
Key words; streptozosin, dibetus, Morus alba, blood glucose