İzhâru'l-Esrâr'ın Şerhu Netâici'l-Efkâr'ı üzerine yapılan Hâşiyetü'l-'Attâr'ın ‎tahkik ve incelemesi (sayfa 64-105 arası)
Review and analysis of Hâşiyetü'l-'Attar on İzhâru'l-Esrâr's Şerhu Netâici'l-Efkâr (pages 64-105)
Yazar: MEHMET SIDDIK ŞARLAT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MESUT IŞIK
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Arap Dili ve Belagatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Biyografi = Biography ; Hasan el-Attar = Hasan el-Attar ; Haşiye = Hashiya ; Netaicul Efkar = Netaicul Efkar ; Söz dizim = Syntax ; Yazma eserler = Manuscripts ; İzharu'l-Esrar = İzharu'l-Esrar

Özet:
İslam kültüründe ilim, sanat ve fikir faaliyetleri Kur'an merkezli olarak oluşmuştur. Zamanla bu çalışmalar süratle gelişip çok geniş alana yayılmıştır. Bu çalışma ve faaliyetlerden bir tanesi de el yazması eserlerdir. İslâm dünyasında bu eserler "mahtût/el yazması/yazma" isimleriyle zikredilip "dest-nüvîs ve hatt-ı destî" gibi kavramlarla kullanılır. Batı dillerinde ise "manuscript" kelimesiyle ifade edilir. Mahtût eserler İslam'ın en güzel miraslarındandır. Bu miras kültür ve medeniyetimize ışık tutmaktadır. Bu mirası koruyup kollamak, kaybolmasını önlemek, gelecek nesillere en doğru biçimde aktarmayı sağlamak bu mirasa karşı en büyük vazifemizdir. Korunması ise raflarda toz içinde kalan bu eserlerin gün yüzüne çıkarılmasıdır. Şüphesiz bu eşsiz eserler paha biçilmez hazineler gibidir. Haşiyetü'l-'Attâr 'ale Netâicu'l-Efkâr isimli yama eser de bu eşsiz kültür miraslarımızdan bir tanesidir. Biz de çalışmamızda büyük bir kültür mirası olan bu eseri gün yüzüne çıkarıp günümüz okuyucusuna takdim etmeyi hedefledik. Birinci bölümde, İzhârü'l-Esrâr müellifi Birgivî, Netâici'l-Efkâr'ın müellifi Mustafa b. Hamza ve 'Attâr'a ait haşiye'nin müellifi Hasan b. 'Attâr'ın hayatları hakkında bilgi verilecek. İkinci bölümde ise el yazması eserin 64-125 arası varaklarının incelemesi ve tahlili ele alınacaktır.

Abstract:
Science, art and intellectual activities in Islamic culture have been based on the Qur'an. Over time, these studies developed rapidly and spread over a wide area. One of these studies and activities is manuscripts. In the Islamic world, these works are mentioned as "mahtût/manuscript/written" and used with concepts such as "dest-nüvis and hatt-ı destî". In Western languages, it is expressed with the word "manuscript". Mahtût works are among the most beautiful legacies of Islam. This heritage sheds light on our culture and civilization. It is our greatest duty to protect this heritage, to prevent it from being lost, and to pass it on to future generations in the most accurate way. Its preservation is the unearthing of these artifacts that remain in dust on the shelves. Undoubtedly, these unique artifacts are like priceless treasures. The patchwork named Haşiyetü'l-'Attâr 'ale Netâicu'l-Efkar is one of these unique cultural heritages. In our study, we aimed to unearth this work, which is a great cultural heritage, and present it to today's readers. In the first chapter, the author of İzhârü'l-Esrâr Birgivî, the author of Netâici'l-Efkar Mustafa b. The author of the annotation of Hamza and 'Attar' Hasan b. Information about the lives of 'Attar' will be given. In the second part, the examination and analysis of the 64-125 leaves of the manuscript will be discussed.