İlköğretim ingilizce öğretmenlerinin edebi metin kullanımına ilişkin görüş ve tutumları /
Yazar: GÜLCE ORAN
Danışman: DOÇ. DR. NAZAN TUTAŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Dilbilim Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; İngiliz Dili ve Edebiyatı = English Linguistics and Literature
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Edebi metinler = Literary texts ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Öğretmen tutumu = Teacher attitude ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğretmenleri = Primary education teachers ; İngilizce = English

Özet:
Bu tezin amacı, ilköğretim kurumlarında yabancı dil olarak İngilizce öğretiminde edebiyat kullanılıp kullanılmadığını tespit etmektir. Buna bağlı olarak, tezin konusu "İlköğretim İngilizce öğretmenlerinin edebi metin kullanımına ilişkin görüş ve tutumları" olarak belirlenmiştir.
Bu çalışmanın kuramsal kısmında yabancı dil öğretimi süreci, yabancı dil öğretiminde edebiyat kullanımı ve kullanım alanları üzerinde durulmuştur. Uygulama kısmında ise, Ankara'da özel ilköğretim okullarında İngilizce öğretiminde edebiyat kullanılıp kullanılmadığı sorgulanmıştır. Bu çalışmada, özel ilköğretim kurumlarında görev almakta olan ve okul adı gözetmeksizin rassal (rastlantısal/randomly) olarak belirlenen İngilizce öğretmenleri hedef alınmıştır. Hedef kitle için, betimleyici, belirleyici ve açık uçlu soruların yer aldığı bir anket uygulanmış ve bu anket doğrultusunda SPSS 16 programı uygulanarak anket maddeleri analiz edilmiştir. Maddeler arası ilişkiyi analiz etmek amacıyla ve özellikle tez için belirlenen problemleri saptamak amacıyla çapraz tablolar kullanılmıştır. Anketin geçerliliğini tespit etmek için uygulama öncesinde 32 kişiye pilot uygulama gerçekleştirilmiş ve değiştirilmesi, çıkarılması ya da eklenmesi gereken maddeler belirlenerek asıl uygulama için anket yeniden düzenlenmiştir. Pilot uygulama sonucunda, anket güvenirliliği Cronbach Alpha katsayısıyla test edilmiş ve yüksek güvenirlilikte olduğu görülmüştür. Milli Eğitim Bakanlığı'nın vermiş olduğu verilere göre 1009 kişinin yer aldığı yığında, %95 anlamlılıkta ve %10 örneklem hatasıyla kullanılması gereken geçerli anket sayısı en az 88'dir. Bu verilerden yola çıkarak, anket toplamda 144 kişiye uygulanmış, cevaplanmayan maddeler nedeniyle anket maddeleri 135 kişi üzerinden değerlendirilmiştir. Değerlendirme, her bir maddenin frekans tablo yorumlarıyla ve sonrasında öğretmen görüşleriyle birlikte verilmiştir. 
Özellikle edebiyat mezunu öğretmenlerin, edebiyat kullanımını savunduğu, tecrübe yılı farkı gözetmeksizin her öğretmenin edebiyat kullanımını desteklediği ve özellikle drama ve hikaye kullanımlarını tercih ettikleri tespit edilmiştir. Yirmi yıl ve üstü tecrübeye sahip öğretmenlerin internet kullanımını tercih etmedikleri ve genel olarak öğretmenlerin edebiyat kullanımı için kendileri kaynak ya da sınıf içi etkinlik hazırlamak yerine, müfredata ek kaynaklar seçtikleri gözlemlenmiştir. Özel okullarda İngilizce müfredatının önokul, ilkokul ve ortaokul olmak üzere tüm kademelerle bağlantılı olarak hazırlanması nedeniyle, önokulda da drama (tiyatro oyunu/eseri) ve hikaye teknikleriyle edebi metinlerin kullanıldığı gözlemlenmiştir. Araştırmaya katılan öğretmenlerin büyük çoğunluğu edebiyat, dil öğrenimi ve kültür kavramlarının birbirinden ayrılmaz öğeler olduğunu savunmaktadır. Öğretmenler, kullandıkları edebi metin türlerinin, öğrencilerde sırasıyla okuma, konuşma, yazma, dilbilgisi ve son olarak dinleme becerilerini geliştirdiğini savunmaktadırlar.  En zor edebi metin türlerini ise roman, şiir, drama (tiyatro oyunu/eseri) ve hikaye olarak sıralamaktadırlar. Bu da, en uygun edebi metin türlerinin tamamıyla ters bir sıralamasıdır. Anketin son aşamasında ise kişisel görüşlerini belirten öğretmenler, edebi metinleri kullandıkları yönündeki görüşlerini, sınıf içinde kullandıkları farklı etkinlikleri ve tercih ettikleri edebi metin türlerini nedenleriyle birlikte belirterek desteklemişlerdir.

Abstract:
The main purpose of this thesis is to question whether literature is used in English teaching as a second language in the primary schools. Therefore, the topic was specified as "The attitudes and the opinions of English teachers in the primary schools to the use of literature".
In the theoretical part of this thesis, the process of the second language teaching, the use of literature and the areas of usage in the second language teaching were focused on. In the practice part, an experimental study was carried out to show whether English literature is used in the primary schools for English language teaching in Ankara.
In this study, the target group was English teachers who work in the private primary schools and were chosen randomly regardless of the names of the schools. To the target group, a questionnaire was given in which there are descriptive, constitutive and open ended questions and in accordance with this questionnaire the items were analysed by using SPSS 16 programme. In order to analyse the relation of the items, crosstabs were used especially to detect the thesis problems. In order to find out the validity of the thesis, before the administration, a pilot study was carried out to 32 people and the questionnaire was reformed for the main application by deciding on the items which needed to be changed, removed and added. As a result of the pilot scheme, the reliability of the questionnaire was tested with Cronbach's Alpha factor analysis and seen that it has high reliability. According to the data that the Ministry of National Education has given, the population is 1009 and with 95% relevance, 10% sample error, valid number of the questionnaires that has to be used is at least 88.  By taking these results into consideration, the questionnaire was conducted to 144 people but analysed out of 135 people because of the items which had not been answered. The evaluation was given with the interpretation of the frequency tables of each item and later with teachers' remarks. It was observed that especially the teachers who are graduates of literature departments support the use of literature, regardless of the difference of experience years nearly all teachers support the use of literature and they particularly prefer the use of drama (play) and short stories. It was also detected that the teachers who have 20 years experience and above do not prefer using the internet and generally it was perceived that teachers choose extra materials to the curriculum instead of preparing new materials or activities themselves. Since the curriculum in the private schools is prepared as related with all the grades as kindergarten, the primary school and the secondary school, it was discovered that the literary texts are used in the kindergarten with the techniques of drama (play) and short stories. The participants of the research support that literature, language teaching and culture are inseparable terms. The participants also support that the literary texts that they used in the classroom improve students' skill in reading, speaking, writing, grammar and lastly listening in order. They order difficult literary texts as novel, poem, drama (play) and short stories. This is also a completely reverse order of the suitable literary texts. In the last part of the questionnaire, teachers who depict their personal opinions, support their point of view in the use of literature in language teaching by giving examples of the classroom activities and the literary texts that they prefer with their reasons.