Selestit-kalsit karışımlarından selestitin seçimli makaslama flokülasyonu
Selective shear flocculation of celestite from celestite-calcite mixtures
Yazar: HAVVANUR UÇBEYİAY
Danışman: DOÇ.DR. ALPER ÖZKAN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
ÖZET Yüksek Lisans Tezi SELESTİT-KALSİT KARIŞIMLARINDAN SELESTİTİN SEÇİMLİ MAKASLAMA FLOKÜLASYONU HAWANUR UÇBEYİAY Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Maden Mühendisliği Anabilim Dalı Danışman: Doç.Dr. Alper ÖZKAN 2005, 59 Sayfa Jüri: Prof.Dr. M.Kemal GÖKAY Doç.Dr. Alper ÖZKAN Yrd.Doe.Dr. Murat ÜNAL Selestit ve kalsitin makaslama flokülasyon özellikleri sodyum dodesil sülfat (SDS) ve Aero 845 kullanılarak araştırılmıştır. Selestit ve kalsit minerallerinin makaslama flokülasyon deneyleri içerisinde dört adet bariyer bulunan 300 cm3'lük silindirik selülde gerçekleştirilmiştir. Bu anyonik surfaktantlar ile selestit ve kalsitin makaslama flokülasyonu, selestit için pH 3-1 1 ve kalsit için pH 9.3- 11.5 aralığında süspansiyonun pH değişiklerinden az etkilenmiştir. Her iki mineral için elde edilen makaslama flokülasyonu verim değerleri artan surfaktant konsantrasyonu ile artmıştır. Ancak, bu verim değerleri belirli bir surfaktant konsantrasyonu üzerinde azalmıştır. Ayrıca, Aero 845 ile elde edilen makaslama flokülasyonu verim değerleri kullanılan surfaktant konsantrasyonu bakımından SDS ile elde edilenlerden daha yüksektir. Diğer taraftan, 500 dev/dak'lık karıştırma hızının ve 3 dak'lık flokülasyon süresinin SDS ve Aero 845 ile selestit ve kalsit süspansiyonlarının başarılı makaslama flokülasyonlarının eldesi için gerekli olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, çeşitli dispersantların SDS ve Aero 845 ile selestit ve kalsit süspansiyonlarının makaslama flokülasyonuna etkileri sodyum fosfat, sodyum polifosfat ve sodyum silikat kullanılarak araştırılmıştır. Sonuçlar, sodyum silikatın kalsit üzerinde selestitten daha etkili olduğunu göstermektedir.Bununla birlikte, sodyum fosfat ve sodyum polifosfatın disperse işlevi SDS ve ile selestit süspansiyonları için gözlenmemiştir. Selestitin seçimli makaslama flokülasyon deneyleri, selestit-kalsit minerallerinin ikili karışımları (1:1) üzerinde yürütülmüştür. Sodyum fosfat, sodyum polifosfat ve sodyum silikat ise kalsit mineralinin dağıtılması için kullanılmıştır. Bu minerallerin seçimli makaslama flokülasyonu ile en iyi ayırımı pH 10.5'da SDS ve sodyum silikat kullanılarak başarılmıştır. Optimum koşullarda gerçekleştirilen deneyde, %85 SrS04 tenörlü konsantre %85 verim ve 0.75 seçimlilik indeksi ile elde edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Selestit; Makaslama flokülasyonu; Sodyum dodesil sülfat; Aero 845 ıı

Abstract:
ABSTRACT M Sc Thesis SELECTIVE SHEAR FLOCCULATION OF CELESTTTE FROM CELESTITE-CALCITE MIXTURES HA WANUR UÇBEYIAY Selçuk University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Mining Engineering Supervisor: Assoc.Prof.Dr. Alper ÖZKAN 2005, 59 Pages Jury: Prof.Dr. M.Kemal GÖKAY Assoc.Prof.Dr. Alper ÖZKAN Assist.Prof.Dr. Murat ÜNAL Shear flocculation characteristics of celestite and calcite were investigated using sodium dodecyl sulfate and Aero 845. The shear flocculation experiments of celestite and calcite minerals were carried out in a 300 cm cylindrical cell with four buffles. The shear flocculation of celestite and calcite with these anionic surfactants was little affected by the pH changes of the suspension in the pH ranges of 3-11 for celestite and 9-11.5 for calcite. The shear flocculation power values obtained for both the minerals increased with increasing surfactant concentration. However, these values decreased above a particular concentration of the surfactant. In addition, the shear flocculation power values obtained with Aero 845 were higher than those obtained with SDS in terms of the concentration used in the shear flocculation experiments. On the other hand, it was determined that a stirring speed of 500 rpm and a flocculation time of 3 min were required to achieve the succesful shear flocculation of celestite and calcite suspensions with SDS and Aero 845. Also, the effects of various dispersants on the shear flocculation of celestite and calcite suspensions with SDS and Aero 845 were investigated using sodium phosphate, sodium polyphosphate and sodium silicate. The results show that sodium silicate was more effective on calcite than celestite. mHowever, the dispersive action of sodium phosphate and sodium polyphosphate was not observed for celestite suspensions with SDS. The selective flocculation experiments of celestite were performed on the binary mixtures (1:1) of celestite and calcite minerals. Sodium phosphate, sodium polyphosphate and sodium silicate were also used for dispersing the calcite mineral. The best separation of these minerals by the selective shear flocculation was achieved using SDS and sodium silicate at a pH of 10.5. A 85% SrSC>4 concentrate was obtained with a recovery of 85% and selectivity index of 0.75 in the experiment carried out at optimum conditions. Keywords: Celestite; Shear flocculation; Sodium dodecyl sulfate; Aero 845 IV