Anadolu'da başlangıcından II. Binyıl sonuna kadar taş kaplar
Stone vessels in Anatolia from the beginning to the end of 2000 b.c.
Yazar: METİN SIĞIN
Danışman: PROF. DR. TAYFUN YILDIRIM
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Arkeoloji = Archeology

Özet:
Akeramik Neolitik'ten beri üretilen ve adeta sembol niteliği taşıyan taş kaplar; bir çok kültürde karşımıza çıktığı gibi, Anadolu Kültür tarihinin de vazgeçilmez örnekleri arasındadır. Birçok bölgede rastlanan taş kaplar Anadolu'ya özgü kaliteli, değişik taş türlerinde yapılmışlardır. Biçim, işçilik ve bezemleri bakımından söz konusu taş kaplar yalın, hantal ve biçimsel zenginlikten yoksun bir yapıdan daha zengin bezeme, biçim ve özenli işçiliğe doğru belirgin bir gelişim gösterirler. Dolayısıyla aynı kültür evresinde olası bir sanatsal gelişimi yansıtmaları açısından ayrı bir önem oluştururlar. Bu çalışmanın konusunu oluşturan taş kapların hemen hemen hepsi, Anadolu'da başlangıcından M.Ö. 2. bin yıl sonuna kadar olan zamanı kapsayan yerleşmelerde, ortaya çıkarılmış taş kaplar veya kaplara ait parçalardır. Konumuzun zamansal çerçevesini 11 000 yıldan başlayarak, M.Ö. 2. bin yıl sonuna kadar olan yaklaşık 9 000 bin yıllık bir dönem oluşturmaktadır. Bir başka deyişle Akeramik Neolitik ile Deniz Kavimleri'nin Anadolu'ya gelmesiyle son bulan Geç Tunç Çağı sonuna kadar olan zaman süreci kapsam dahilindedir. İlk Çağ kültürlerine borçlu olduğumuz bu sanat dalı, çeşitli kültürlerde oldukça gelişkin durumdadır. Lükse ve ihtişama düşkün kültürler tarafından beğeni eşyası ve statü simgesi, mezar hediyesi olarak sıkça kullanılan taş kaplar belirli dönemlerde oldukça popülerdi. Taş kap sanatına malzeme, yapım tekniği, işlev ve kullanım alanları açısından özgün yenilikler getirmiş öncü kültürler olarak değerlendirilebilecek uygarlıklar sanatın günümüze kadar taşınmasına ön ayak olmuşlardır.

Abstract:
Stone pots which has carried almost symbol and since produced aceramic neolithic age as many culture come front us, is ameng indesponsible patterns of Anatolia cultur history. Stone pots that coincide with in many regions made special to Anatolia, quality, varied stone species. Stone pots in pointaf view shope workmanship and embolismant that shows evident a development from structure of lovk of shape riehness, clumsy, bared shows furthe development in riehness of embolishment shape and meticuluasly workmenship. Thus they carry special impertont in point of view art development in same culture era. Theme of this study that stone potsa re almost all contain come into being in Anatolia B.C.2.000. Time frome of theme begins year of 11.000 and until end of B.C.2.000 that contain an era about 9.000 years. İn other word with coming of aceramic neolithic and sea nations ended late bronze age which contains a time of end of late bronze age this art branch thet debt to antiquity cultures are in state of mature with various cultures. Stone pots which were used frequently by addiceted to luxury and magnificence cultures as grave presents admired belongins state of symbol evidence eras are rather populer. As advanced cultures can be evalated this civilization who bring special innovations in point of view stone pot art materials structure teknigue and function used field the lead this lead art come today.