Ortaokul öğrencileri üzerinde depremin travmatik etkileri: Nitel bir çalışma
Traumatic effects of earthquake on secondary school students: A qualitative study
Yazar: KİBAR YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. MÜCAHİT DİLEKMEN
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Deprem = Earthquake ; Elazığ = Elazığ ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Travma = Trauma

Özet:
Bu araştırmanın amacı, depremin ortaokul öğrencileri üzerindeki travmatik etkilerini incelemektir.
Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden olgu bilim (fenomenoloji) modeli kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarını 2021-2022 eğitim öğretim yılında Elazığ ilinin Merkez ilçesinde öğrenim gören 25 ortaokul öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak ''Kişisel Bilgi Formu'' ve ''Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu'' kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir.
Katılımcılarla yapılan derinlemesine görüşmeler sonucunda 5 tema ve 19 kategoriye ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bu temalar; Depremi Tanımlama, Depremden Sonra Meydana Gelen Değişimler, Depremin Travmatik Etkileri, Travmatik Yaşantıyı Etkileyen Faktörler ve Deprem Travmasyla Başa Çıkmadır.
Araştırma sonuçları deprem yaşantısının ortaokul öğrencileri üzerinde travmatik etkiler oluşturduğunu göstermiştir. Depremin çocuklar üzerinde yoğun korku oluşturduğu, çocukların depremi hatırlatan durum ve yerlerden kaçındıkları, sarsıntıya duyarlı hale geldikleri, öfke problemleri ile uyku sorunları yaşadıkları, tek kalma ve aileden ayrılma kaygısı geliştirdikleri görülmüştür. Çocukların depremden etkilenme düzeyleri üzerinde yoğun olarak ailenin depreme tepkisi, ev hasarı-yıkımı, medya ve artçı depremlerin etkili olduğu fark edilmiştir. Çocukların deprem travmasıyla başa çıkarken kişisel ve çevresel stratejilere başvurdukları görülmüştür.

Abstract:
The present study aims to investigate traumatic effects of  earthquake on secondary school students.
A qualitative research design with phenomenological model was employed in the present study which was applied to 25 secondary school students enrolled in schools located in Elazığ city center during 2021-2022 Academic Year. "Personal Information Form" and "Semi-structured Interview Form" were utilized for data collection. The data obtained was analyzed using content analysis.
5 themes and 19 categories were found after in-depth interviews with participants. Themes found in the present study are "Definining An Eartquake", " Changes Happened After An Eartquake", "Traumatic Effects Of Earthquake", "Factors İnfluencing Traumatic Experience" and "Overcoming Earthquake Trauma".
Findings revealed that earthquake experience caused traumatic effects on secondary school students. Findings showed that earthquake caused children have intense fear, anger issues, troubles sleeping, anxiety of becoming alone and aparted from their families. Furthermore, the results suggested that children tend to avoid situations and places associated with earthquake. It was also found that children became sensitive to quakes. Findings showed that parents' reaction to earthquake, damage to housing, house demolition, media and aftershocks have significant influence over the extent  to which children are exposed to earthquake. It was observed that children used personal and enviromental strategies to cope with earthquake trauma.