Enflasyon hedeflemesinde Merkez Bankasının uyguladığı politikalar ve ekonomiye etkileri
The policies implemented by the Central Bank on the inflation targeting and their effects on the economy
Yazar: SÜMEYYE KAPLAN
Danışman: DOÇ. DR. FAZIL KAYIKÇI
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics
Dizin: Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomik etki = Economic effect ; Enflasyon = Inflation ; Enflasyon hedeflemesi = Inflation targeting ; Merkez Bankası = Central Bank ; Para politikaları = Monetary policies

Özet:
1990'lı yıllara kadar merkez bankaları tarafından fiyat istikrarına yönelik uygulanan para politikalarının; gerek gelişmiş gerekse gelişmekte olan ülkelerde istenilen sonuçlara ulaşmada yetersiz kalması nedeniyle yapılan yeni arayış ve araştırmalar sonucunda enflasyon hedeflemesi stratejisi ortaya çıkmış ve bu strateji ilk olarak Yeni Zelanda'da uygulanmıştır. Bu strateji uygulanageldiği günden bu yana genel olarak başarılı bir performans göstermiş olması nedeniyle Türkiye dâhil yüksek enflasyonla boğuşan birçok ülkenin tercih ettiği ve uygulamaya koyduğu bir hedefleme stratejisi olmuştur.
 
Para politikalarının uygulanması hususunda yetkili tek mercii olan ve amacı fiyat istikrarını sağlamak olan TCMB, 2002-2005 arası dönemde örtük enflasyon hedeflemesi, 2006 yılından itibaren de açık enflasyon hedeflemesi politikasını uygulamaya başlamıştır. Bu bağlamda yapılan çalışmada bu politikanın ülkenin ekonomik konjonktürüne uygunluğu, başarı durumu ve makroekonomik faktörlere etkisi GSYİH, Döviz Kuru, TÜFE, Faiz oranı, Çıktı Açığı ve Ham Petrol fiyatları kullanılarak oluşturulan model ile analiz edildi. VAR Modeli, Granger Nedensellik Testi ve Etki-Tepki analizleriyle enflasyon hedeflemesi rejimi; 1996:1-2018:4 dönemi için düzey verileri alınarak çeyreklik bazda incelendi ve bunun sonucunda bu rejimin Türkiye'nin ekonomik performansı ve makro değişkenleri üzerinde etkisi olduğu görüldü. Çıkan sonuçlar beklenti ve maliyet enflasyonunun olduğunu ve bunun enflasyonu tetiklediğini göstermiştir. Ayrıca hedeflenen değere ulaşılamaması ve enflasyonun yükselen bir seyir izlemesinin enflasyon belirsizliğine yol açtığı gözlemlenmiştir.

Abstract:
The strategy of inflation-targeting has emerged as a result of researchs and attempts made to deal with the inadequacy of monetary policies which had applied by Central Banks for price stabilization in both developed and developing countries until 90's, and that strategy was put into practice in New Zeland for the first-time. As a result of success shown with the implementation of this policy, this strategy has begun to be preferred and implemented by many countries which struggles with high inflation, including Turkey. 

TCMB (Central Bank in Republic of Turkey), whose main objective is to ensure price stability and the only authority over the implementation of monetary policies, has begun to apply the implicit inflation-targeting between 2002-2005, and open economy inflation targeting policy after 2006. This policy has analyzed in a context of its compatibility with the economical conjuncture of the country, it's success and it's impact over macroeconomic variables with a model that established by using the data of GDP, Nominal Exchange Rate, CPI, Output Gap, Interest Rate and Crude Oil Prices. Inflation-targeting regime examined via VAR models, Granger Casuality Test and Action-Reaction Analysis for the period of 1996:1-2018:4 and as a result of those tests it is observed that this regime has effect on the economic performance and macro economic variables of Turkey. The results indicate that there is expectation and cost inflation and these two are triggering the inflation. Furthermore, it is observed that, inflation uncertainty occurs as a result of not being able to reach the target value and the upward trend of inflation.