Hemşirelerde sabır: Bir ölçek geliştirme çalışması
Patience in nurses: A scale development study
Yazar: İSMAHAN TEZCAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NECLA YILMAZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Sabır = Patience ; Sağlık personeli = Health personnel ; Ölçek geliştirme = Scale development

Özet:
Sabır, günlük hayatın insanlığa getirdiği farklı yoğunluklara yüksek stresle tepki vermeden bekleme eğilimidir. Hemşirelik; bireyin, ailenin ve toplumun hastalıklardan korunma yolları konusunda bilgilendiren, hastalık halinde tedavi sürecinde gözetleyen, kontrol eden, ideal sağlık düzeyine ulaştırmayı hedefleyen bir meslektir.  Bu çalışmanın amacı hemşirelerin aktif çalışma hayatları boyunca mesleklerinin zorluklarına karşı göstermiş oldukları sabır düzeylerini ölçen geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir.

Araştırma Isparta İl Merkezinde, kamu ve özel hastanelerde görev yapan hemşireler üzerinden yürütülmüştür. Veri toplama aracı ilgili alanyazın ve konu ile ilgili ölçekler incelenerek geliştirilmiştir. Ayrıca, veri toplama aracının hazırlanmasında hemşirelere yöneltilen görüşme soruları neticesinde elde edilen nitel bulgulardan faydalanılmıştır. 5'li likert biçiminde 42 maddeden oluşan taslak ölçek formu ile 400 hemşireden veri toplanmıştır. Elde edilen 381 anket analize tabi tutulmuştur.

Araştırmada ölçeğin kapsam geçerliliğinin incelenmesi için uzmanların görüşleri alınmış, yapı geçerliliği için Açımlayıcı Faktör Analizi  (AFA) yapılmış ve toplam varyansın %57.50'sini açıkladığı belirlenmiştir. AFA sonrası 24 madde ve 4 boyut altında toplanan taslak ölçek formu elde edilmiştir. Elde edilen yapı ile 252 hemşireden veri toplanmış ve geçerli kabul edilen 226 veriye Birinci ve İkinci Düzey Doğrulayıcı Faktör Analizleri (DFA) yapılmıştır. DFA sonucunda yapının iyi uyum gösterdiği görülmüştür. Verilerin analiz edilmesi için SPSS ve AMOS bilgisayar programları kullanılmıştır. Ölçüt geçerliliği için ise hemşirelerde sabır maddeleri ile A tipi kişilik ölçeği ve merhamet yorgunluğu ölçeği arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Ölçüt geçerliliği sonucunda ''hemşirelerde sabır ölçeği'' (HSÖ) ile ''A tipi kişilik ölçeği'' ve ''merhamet yorgunluğu'' ölçeği arasında anlamlı ve pozitif yönlüf bir bağ olduğu görülmüştür. Güvenirlik Cronbach Alpha Katsayısı ve test-tekrar test tekniği ile incelenmiştir. HSÖ'nün tamamı için Cronbach Alpha Katsayısı 0.944 bulunmuş, ölçeğin yüksek derecede güvenirliliği ispatlanmıştır.

Yapılan analizler sonucunda 24 madde ve 4 faktörlü ''Hemşirelerde Sabır Ölçeği''nin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu ve hemşirelerin sabır düzeylerini ölçmek amacıyla kullanılabileceği söylenebilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Hemşire, Hemşirelik Mesleği, Sabır, Ölçek Geliştirme

Abstract:
Patience is the tendency to wait without reacting with high stress to the different densities that daily life brings to humanity. Nursing; It is a profession that informs the individual, family and society about the ways of protection from diseases, supervises, controls, and achieves the ideal health level during the treatment process in case of illness. The purpose of this study is to develop a valid and reliable scale that measures the patience levels of nurses against the difficulties of their professions throughout their active working lives.

The research was conducted with nurses working in public and private hospitals in Isparta city center. The data collection tool was developed by the researcher by examining the relevant literature and scales. In addition, qualitative findings obtained from interview questions directed to nurses were used in the preparation of the data collection tool. Data were collected from 400 nurses with a draft scale form consisting of 42 items in 5-point Likert form. 381 questionnaires were analyzed. In the study, expert opinions were applied for the content validity of the scale, and Exploratory Factor Analysis (EFA) was conducted for the construct validity and it was found that it explained 57.50% of the total variance. After EFA, 24 items and 4 scale dimensions were obtained. With the obtained structure, data were collected from 252 nurses and 226 validated data were analyzed by First and Second Level Confirmatory Factor Analysis (CFA). As a result of the CFA, the structure showed a good fit. SPSS and AMOS programs were used for data analysis. For criterion validity, the relationship between patience items and type A personality scale and compassion fatigue scale were examined. As a result of the criterion validity, there was a significant and positive relationship between 'Scale of Patience in Nurses' and type A personality scale and compassion fatigue scale. Reliability was examined by Cronbach Alpha Coefficient and test-retest technique. The Cronbach's Alpha Coefficient was found to be 0.944 for the whole ' Scale of Patience in Nurses' and the reliability of the scale was proved.

As a result of the analysis, 24 items and 4 factor, it can be said that 'Scale of Patience in Nurses' is a valid and reliable measurement tool and can be used to measure the patience levels of nurses.

Keywords: Nurse, Nursing Profession, Patience, Scale Development