1990 sonrası Türk dış politikası'nda dış Türkler faktörü
The outer turks factor in Turkish foreign policy after 1990
Yazar: YEŞİM DOĞAN
Danışman: PROF. DR. HAYDAR ÇAKMAK
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: 1990 sonrası = After 1990 ; Dış Türkler = Turkish diaspora ; Kafkas Cumhuriyetleri = Caucasian Republics ; Kafkasya = Caucasus ; Kafkasya politikası = Caucasus policy ; Orta Asya politikası = Central Asia policy ; Türk Cumhuriyetleri = Turkish Republics ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Türk-Orta Asya ilişkileri = Turkish-Central Asian relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Soğuk Savas'ın sona ermesiyle birlikte uluslararası iliskilerde stratejikbir konuma gelen Orta Asya ve Kafkasya'nın, kültürel ve jeopolitik olarakTürk Dıs Politikası açısından ayrı bir önemi vardır. Türkiye, yeni bağımsızolan Türk Cumhuriyetleri ile tarihsel, kültürel, etnik ve dilsel bağlara sahiptir.Ayrıca Orta Asya ve Kafkasya, bulundukları jeopolitik konum itibariyleTürkiye'ye enerji, güvenlik ve uluslararası politika alanında fırsatlarsunmaktadır. Diğer yandan Türk Cumhuriyetleri açısından da Türkiye büyükönem arz etmektedir. Zira Türkiye, siyasi ve ekonomik alanda bu ülkelerekıyasla çok daha deneyimli bir pozisyondadır. Laik ve demokratik yapısı daonlara örnek teskil edecek konuma sahiptir. Bu nedenle Türkiye ve TürkCumhuriyetleri'nin birbirlerine çesitli konularda ihtiyaç duyması söz konusuolmustur.Bu çalısmanın amacı, Türkiye'nin Dıs Türkler ile iliskileri ve onlarayönelik politikasını tarihten günümüze ayrıntılı olarak inceleyerek, genel birdeğerlendirme ısığında gelecekte izlemesi gereken politikalara yönelik bazıyaklasımlar ortaya koyabilmektir. Çalısmanın kapsamını Türkiye'nin SSCBsonrası yeni bağımsız olan Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistanve Türkmenistan ile kültürel, siyasi ve ekonomik iliskileri; Orta Asya veKafkasya'nın Türkiye açısından önemi ve büyük güçlerin bölge politikalarıolusturmaktadır. Bu doğrultuda, Türkiye'nin yakın tarihinde TürkCumhuriyetleri ile iliskileri, olumlu ve olumsuz politikaları incelenmistir. Buincelemede, 1990'ların basında Türkiye'nin Dıs Türkler politikasındaduygusal ve hayalperest davranmaktan kaynaklanan basarısız girisimleriolduğu; ancak zamanla bu politikasını daha gerçekçi temellere dayandırdığıve bölgesel politikalardaki basarısını arttırdığı sonucuna varılmıstır.

Abstract:
Central Asia and Caucasus who came into a new prominence after thecollapse of the USSR, carry a different weight in Turish Foreign Policy.Turkey has historical, cultural, ethnic and linguistic relationships witj the newindependentTurkish Republics. Otherwise, with their geopolitic position,Central Asia and Caucasus give Turkey some opportunities in terms ofenergy, security and international politics. On the other hand, Turkey is veryimportant for the new Turkish Republics because of Turkey?s experiences ineconomical and political system. Turkey can give the lead on secularism anddemocracy to the Turkish Republics. Because of this reasons, Turkey andthe new Turkish Republics need each other in various issues.The purpose of this thesis is to examine the relations of Turkey withouter Turks and to present some approaches about Turkey?s policy whichshe must perform in the future, in the light of a general assessment. Turkey?scultural, politic and economic relations with Azerbaijan, Kazakstan,Kyrgyzstan, Uzbekistan, Turkmenistan; the importance of Cental Asia andCaucasus; regional policies of the world?s big powers comprise the content ofthis thesis. According to this examination, Turkey performed some wrongpolicies in this area because of behaving sensitive. But in the last years,Turkey changed her policy and started to succeed in the policy of the outherTurks.