Şeyh Nuh Ha Mim Keller'ın hayatı, eserleri ve tasavvuf anlayışı
Sheikh Nuh Ha Mim Keller's life, works and understanding of sufism
Yazar: ABDURRAHMAN CELİL AKÇAM
Danışman: PROF. DR. VAHİT GÖKTAŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tasavvuf Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Biyografi = Biography ; Din felsefesi = Religious philosophy ; Keller, Nuh Ha Mim = Keller, Nuh Ha Mim ; Müslümanlık = Muslimism ; Tasavvuf = Mystic ; İslamiyet = Islam ; Şazeliye tarikatı = Shadhiliyya religious order

Özet:
Bu çalışma, Katolik bir Hristiyan olarak doğup büyüyen, Amerikalı Şeyh Nuh Ha Mim Keller'ın felsefe öğrenimi gördüğü yıllarda, Hristiyanlığını sorgulamasıyla başlayan inanç arayışının Müslümanlıkla sonuçlanan hayatını, eserlerini ve tasavvuf anlayışını konu almaktadır. Çalışmamızın genelinde konuların daha iyi açıklanması ve anlaşılması için o konuyla ilgili örnek âyet ve hadislere yer verilmiştir. Giriş ve iki bölümden oluşan bu çalışmanın giriş bölümünde tezin önemi ve amacından bahsedilmiştir. Birinci bölümde, Şeyh Keller'ın hayatına kısaca değinilmiş ve hepimizin çıkarması gereken derslerin de olması nedeniyle Müslüman olma yolunda karşılaştığı kişilerle olan hatıralarından bahsedilmiştir. Birinci bölümün devamında, Şeyh Keller'ın günümüzdeki faaliyetlerine ve eserleriyle ilgili bilgilere yer verilmiştir. Bu eserlerin hepsi İngilizce olup, çoğu İslâm'ı ve sûfîliği yayma adına önemli ve dünya çapında yankı uyandırmış eserlerdir. Bu eserlerde özellikle İslâm'dan başka bir dine inananların affedilmesi, tüm dinlerin evrensel geçerliliği, İslâm şeriatında bid'at, evrim teorisi ve Kuzey Amerika'nın kıble sorunu gibi günümüzde hâlâ tartışma konusu olan meseleler konu alınmıştır. Keller'ın açıklamaları, özellikle kendisi gibi Müslüman olmak isteyen kişiler için rehber niteliğindedir. İkinci bölümde, Şeyh Keller'ın tasavvuf anlayışına ve kendisinin de mensubu olduğu Şâzelî tarikatına detaylı şekilde yer verilmiştir. Bu bölümde, bir yandan Şeyh Keller'ın Şâzeliyye yolunda yolculuğunu öğrenirken bir yandan da Şâzelî tarikatının esaslarını tanımaktayız. Ayrıca bu bölümde konunun daha iyi anlaşılması adına, tasavvufî terimlerin sözlük anlamlarına da mümkün mertebe yer verilmiştir.

Abstract:
The thesis is about the life of American Sheikh Nuh Ha Mim Keller, born and raised as a Catholic Christian, whose search for faith started when he questioned his Christianity belief during his philosophy education and ended with his conversion to Islâm, his Works and sufism understanding. In order to better explain and understand the subjects throughout our study, sample verses and hadiths related to that subject are included. In the introduction part of this study, which consists of an introduction and two parts, the importance and purpose of the thesis are mentioned. In the first chapter, Sheikh Keller's life is briefly mentioned and because there are lessons that we all need to learn, the memories of the people he met on the way to become a Muslim are mentioned. In the continuation of the first part, information about the current activities and works of Sheikh Keller is given. All of these works are in English, and most of them are important works for the spread of Islam and Sufism and have had a worldwide impact. In these works, issues that are still the subject of debate such as the forgiveness of those who believe in a religion other than Islam, the universal validity of all religions, bid'ah in the Islamic Sharia, the theory of evolution and the qibla problem in North America are discussed. Keller's statements are a guide especially for those who want to become Muslims like him. In the second part, Sheikh Keller's understanding of mysticism and the Shadhili sect, of which he is a member, are given in detail. In this section, while we learn about Sheikh Keller's journey on the path of Shadhiliyya, we also get to know the principles of the Shazeli order. In addition, in order to better understand the subject in this section, the dictionary meanings of mystical terms are given as much as possible.