Duygusal boyutlar kuramının sinirsel terapilerde olası kullanım alanları
Possible uses of emotional styles approach in neurotherapy techniques
Yazar: AYŞE MÜGE DOĞAN
Danışman: PROF. DR. SİNAN CANAN
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörobilim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Beyin = Brain ; Duygu = Emotion ; Duygu dışavurum tarzları = Emotional expression styles ; Duygu ifadesi = Expressed emotion ; Geri bildirim = Feedback ; Nöro geri bildirim = Neurofeedback ; Nöroterapi = Neurotherapy ; Sinir bilimleri = Neurosciences

Özet:
İnsanın mutluluk halinin tanımlanması ve mutluluk durumunun sürdürülebilmesi sorunu psikolojide görece yeni bir alan olan pozitif psikolojinin doğmasına neden olmuştur. Pozitif psikoloji, iyi olma ve iyi hissetme halinin dinamikleri üzerine yapılan çalışmaların toplanması sonucu, özellikle duygusal sistemimizin sağlıklı işleyişinin mutluluk için temel önemde olduğunu göstermektedir. Bu alanda ortaya atılan birçok kuram içinde, 2012 yılında yüzyılımızın en etkin bilim insanlarından birisi kabul edilen Richard Davidson ve ekibinin tanımladığı "Duygusal Boyutlar" kavramının özellikle nörobilimsel araştırmalarla desteklenen altyapısı, mutluluk ve kendini gerçekleştirme konularında sinirbilimsel temeli en sağlam kavramsal çerçevelerden birisi haline gelmiştir. 
Son yıllarda zihinsel performans artırma ve başlıca dikkat eksikliği gibi gündelik sorunlar olmak üzere sinir sisteminin sorunlu işleyişine bağlı birçok sorunun düzeltilmesinde duyusal geri-bildirim (neurofeedback) gibi sinirsel terapi teknikleri sıklıkla kullanılmakta ve tüm dünyada gün geçtikçe bu tip uygulamalar yaygınlaşmaktadır. Çeşitli yöntem ve paradigmalarla yapılan bu tip uygulamalar, sadece sorunlu yahut patolojik koşullarda değil, tanı almamış normal davranış kalıpları gösteren insanlarda zihinsel performansı iyileştirme açısından da sıklıkla başvurulan tekniklerin başında gelmektedir. Bizim de kendi laboratuvarlarımızda uygulamakta olduğumuz Othmer yöntemine dayanan duyusal geri-bildirim uygulamalarında, danışanların sinir sistemleri yeniden programlanabilmekte ve iyi hissetme durumlarında kayda değer gelişmeler kaydedilmektedir.
Duygusal Boyutlar, çeşitli testlerle sınanabilen ve sinirbilimsel karşılıkları iyi bilinen duygusal durum komplekslerine karşılık gelir. Bu ölçümler, nöroterapi alanında fazla kullanılmayan, fakat kullanılması halinde önemli içgörü sağlayabilecek araçlardır. Bu çalışmada, yaygın kullanılan duyusal geri-bildirim uygulamalarında duygusal boyutlar yaklaşımının nasıl kullanılabileceğine dair örnekler vermek ve gelecekte bu konuda yapılacak temel ve klinik araştırmalara yol göstermek amaçlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Duygusal Boyutlar, duyusal geri-bildirim, beyin eğitimi,
nöroterapi

Abstract:
The problem of defining and maintaining the state of happiness has led to the emergence of a relatively new area of psychology, known as positive psychology. Studies on the dynamics of positive psychology suggest that, the healthy functioning of our emotional neural systems are required for feeling well and sustaining the state of happiness. Among many theories put forward in this field, the concept of "Emotional Dimensions" defined by Richard Davidson, who is one of the most influential scientists in this century, and his team became the most robust conceptual framework for issues regarding happiness and self-actualization, with its strong neuroscientific background.  
In recent years, neurological therapy techniques such as sensory feedback (neurofeedback) have been frequently used to ameliorate many problems related to nervous system including daily problems, such as mental performance improvement and some daiy pathologies especially problems related to attention deficits, are becoming widespread across the world. This type of application with various methods and paradigms is one of the most frequently applied techniques in terms of improving mental performance not only in problematic or pathological conditions, but also in people with normal behavioral patterns who have not been diagnosed with any pathological condition. In neurofeedback practices based on the Othmer method that we apply in our own laboratories, clients' nervous systems can be reprogrammed and significant improvements are observed in people's well-being states.
Each emotional dimension corresponds to a discrete emotional control system with well-known neuroscientific mechanisms and they can be tested with various questionnaires. These tools are not yet readily used in the field of neurotherapy but they can provide significant insight if used properly. In this study, we aimed to give robust examples of how to use the emotional dimensions approach in neurofeedback practices and to point some new possibilities for the basic and clinical research on this subject in the future.

Key Words: Emotional Styles, neurofeedback, brain training, neurotherapy