Okul çağı çocuklarında hematolojik parametrelerin değerlendirilmesi
Evaluation of hematological parameters in school-age children
Yazar: TUNÇ KALLEMOĞLU
Danışman: PROF. DR. NALAN KARABAYIR
İstanbul Medipol Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine ; Halk Sağlığı = Public Health ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Anemi = Anemia ; Anemi-demir eksikliği = Anemia-iron deficiency ; Kan parametreleri = Blood parameters ; Lökositler = Leukocytes ; Lökositoz = Leukocytosis ; Okul çağı dönemi = Latency period ; Trombositoz = Thrombocytosis ; Vitamin B 12 = Vitamin B 12 ; Vitamin B 12 eksikliği = Vitamin B 12 deficiency

Özet:
Amaç: Bu araştırmada okul çağı çocuklarında hematolojik parametrelerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: İstanbul'un Gaziosmanpaşa İlçesi, Duygu Özyurt Aile Sağlığı Merkezi, 34.21.064 nolu Aile Hekimliği Biriminde retrospektif olarak planlanan çalışmada 6-18 yaş arası, rutin okul çağı çocuğu izlemi için başvuran çocuklar arasından çalışmaya dahil edilme kriterlerine uyan ve verilerine eksiksiz ulaşılan 6-18 yaş aralığındaki 115 erkek ve 119 kız olmak üzere toplam 234 çocuğun hemogram, serum demir, total demir bağlama kapasitesi ile ferritin ve B12 vitamini düzeylerine ilişkin veriler İstanbul Halk Sağlığı Müdürlüğü, laboratuvar bilgi sisteminden taranmıştır.
Bulgular: Yaş ortalaması 9.9 ±3.2 yıl olan grupta kız çocukların %69,7'si, erkek çocukların %65,2'si <12 yaş grubunda yer almaktaydı. BKİ açısından aralarında fark olmayan olgularda anemi sıklığı %9,4 olup, kız çocuklarda %13.4, erkek çocuklarda %5,2 olup aradaki fark istatistiksel olarak anlamlıydı. Toplam 8 (%3,4) olguda demir eksikliği anemisi saptanmış olup, sıklığının yaş ve cinsiyete göre farklılık göstermemediği saptandı. Ferritin düzeyleri ise kız çocuklarda anlamlı düşüktü. Ortalama B12 vitamini düzeyi 261.5±162.9 pg/ml (erkeklerde 217.3±173.9, kızlarda 275.2±151,1) saptandı. Toplam 95 olguda (%40,6) B12 vitamini eksikliği saptanmış olup, 12-18 yaş grubunda ve erkek çocuklarda sıklık anlamlı olarak fazla bulundu (p<0.05). Toplam birer olguda lökopeni ve trombositopeni, 4 olguda lökositoz ve 22 olguda trombositoz mevcuttu. 12-18 yaş grubunda ortalama lökosit değeri (6.8±1.7) 6-11 yaş grubundan (7.6±2.1) anlamlı (p <0.05) olarak daha düşüktü. Lökositoz açısından gruplar arasında fark saptanmadı.
Sonuç: Okul çağı çocuklarda özellikle kız çocuklarının anemi daha sıktır. Ayrıca organizmada pek çok fonksiyonu olan B12 vitamini eksikliği adolesan yaş grubu için risk oluşturmaktadır. Rutin kontrolleri düzenli olarak yapılamayan okul çağı çocuklarının anemi ve vitamin eksiklikleri açısından izlenmesi gerekmektedir
Anahtar Kelimeler: okul çağı çocuklar, anemi, b12 vitamini, lökosit, trombosit

Abstract:
Aim: The aim of this study was to evaluate hematological parameters in school age children.
Materials and Methods: In the study, which was planned retrospectively in the Family Medicine Unit of Duygu Özyurt Family Health Center in Gaziosmanpaşa District of Istanbul, numbered 34.21.064, among children aged 6-18, who applied for routine school-age follow-up, they met the inclusion criteria and were completely The data on hemogram, serum iron, total iron binding capacity, ferritin and vitamin B12 levels of 234 children, 115 boys and 119 girls between the ages of 6-18, were scanned from the laboratory information system of the Istanbul Public Health Directorate.
Results: In the group with a mean age of 9.9 ± 3.2 years, 69.7% of girls and 65.2% of boys were in the <12 age group. The frequency of anemia was 9.4% in cases where there was no difference between them in terms of BMI, 13.4% in girls and 5.2% in boys, and the difference was statistically significant. Iron deficiency anemia was found in a total of 8 (3.4%) cases. Its frequency did not differ according to age and gender, but the ferritin level was significantly lower in girls. The mean vitamin B12 level was found to be 261.5 ± 162.9 pg / ml (217.3 ± 173.9 in boys, 275.2 ± 151.1 in girls). Vitamin B12 deficiency was found in 95 cases (40.6%), and the frequency was significantly higher in the 12-18 age group and in boys (p <0.05). There were leukopenia and thrombocytopenia in one case, leukocytosis in 4 and thrombocytosis in 22 cases. The mean leukocyte value (6.8 ± 1.7) in the 12-18 age group was significantly lower (p <0.05) than the 6-11 age group (7.6 ± 2.1). There was no difference between the groups in terms of leukocytosis.
Conclusion: Anemia is more common in school age children, especially girls. In addition, vitamin B12 deficiency, which has many functions in the organism, poses a risk for the adolescent age group. School-age children who cannot be routinely checked should be monitored for anemia and vitamin deficiencies.
Keywords: school age children, anemia, vitamin B12, leukocyte, platelet