STEM temelli matematik etkinliklerinin problem çözme ve bilgi işlemsel düşünme becerisi ile STEM alanlarına olan ilgiye katkılarının araştırılması
Investigation the contribution of STEM based mathematics activities to problem solving and computational thinking skills and STEM career interest
Yazar: YUSUF İSLAM BOLAT
Danışman: PROF. DR. ASLAN GÜLCÜ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilgi işlemsel düşünme = Computational thinking ; Eğitim etkinliği = Effectiveness of training ; FeTeMM = STEM ; Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Problem çözme = Problem solving ; STEM eğitim yöntemi = STEM training method

Özet:
Amaç:  Bu  araştırmada  lise  matematik  dersi  çember  ve  daire  konusuna  yönelik  geliştirilen 
STEM  etkinliklerinin,  öğrencilerin  problem  çözme  becerileri,  bilgi  işlemsel  düşünme 
becerileri,  STEM  alanlarına  yönelik  ilgilerine  etkisi  ve  öğrencilerin  bu  etkinliklere  yönelik 
görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. 
Yöntem:  Bu  araştırmada  karma  araştırma  yöntemi  desenlerinde  biri  olan  gömülü  desen 
kullanılmıştır. Araştırmanın verileri, 2017-2018 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde 10. sınıf 
matematik  dersi  kapsamında  öğrenim  gören  33'  er  deney  ve  kontrol  grubu  olmak  üzere 
toplamda  66  öğrenciden  toplanmıştır.  Geliştirilen  STEM  etkinlikleri  beş  hafta  boyunca 
uygulanmıştır. Nicel verileri toplamak için ön-test son-test olarak; problem çözme envanteri, 
STEM  alanlarına  ilgi  ve  bilgi  işlemsel  düşünme  becerileri  ölçekleri  kullanılmış,  verilerin 
analizinde  karma  ölçümler  için  iki  faktörlü  varyans  analizi  ve  Mann-Whitney  U  testi 
uygulanmıştır.  Nitel  verileri  toplamak  için  yarı  yapılandırılmış  görüşme  formu  kullanılmış, 
verilerin analizinde betimsel ve içerik analizinden yararlanılmıştır.  
Bulgular:  Araştırmanın  bulgularına  göre  öğrencilerin;  problem  çözme  becerisi,  STEM 
alanlarına  ilgisi  ve  bilgi  işlemsel  düşünme  becerilerine  göre  deney  grubu  lehine  anlamlı 
düzeyde farklılık oluşturmuştur. Öğrencilerin STEM etkinliklerine yönelik değerlendirmeleri; 
bilgisayar  destekli  eğitime  (BDE)  yönelik  değerlendirmeler,  STEM  etkinliklerine  yönelik 
değerlendirmeler ve İşbirlikli öğrenmeye yönelik değerlendirmeler şeklinde ortaya çıkmıştır. 
BDE ve STEM etkinliklere yönelik genelde olumlu görüşler çıkarken, İşbirlikli öğrenmeye 
yönelik ise olumsuz görüşler ön plana çıkmıştır.  
Sonuç:  STEM  etkinliklerinin  10.  Sınıf  matematik  dersi  kapsamında  uygulanmasının 
öğrencilerin problem çözme becerilerini, STEM alanlarına yönelik ilgilerini ve bilgi işlemsel 
düşünme  becerilerinde  gelişmelere  neden  olduğu  belirlenmiştir.  Öğrencilerin  STEM 
etkinliklerine BDE teknolojilerine yönelik olumlu görüşlere sahip oldukları tespit edilmiştir. 
İşbirlikli çalışma yönünde ise olumlu ve olumsuz görüşleri olmakla birlikte olumsuz görüşlerin 
daha ağırlıkta olduğu ortaya çıkmıştır.

Abstract:
Purpose:  In  this  study,  it  was  aimed  to  determine  the  effect  of  STEM  based  mathematics 
activities in students' problem-solving skills, STEM interest, computational thinking skills and 
student evaluations about STEM activities. 
Method: In this study, embedded mixed method design was used. The research was carried out 
in two different 10th grade classes studying Adnan Menderes Anatolian High School during 
2017-2018  academic  year  in  Diyarbakır.  The  participants  of  the  research  consisted  of  66 
(experimental=  33  and  control=  33)  students.  When  collecting  the  quantitative  data  of  the 
research; problem-solving inventory, STEM interest and computer thinking skills scale were 
used. Also, a semi-structured interview form was used to collect the qualitative data of the 
research.  Mixed  factorial  Anova  and  Mann-Whitney  U  test  were  used  for  analysis  of 
quantitative data, descriptive and content analyses were used for analysis of qualitative data.  
Findings: According to  the findings of the research, students;  in terms of problem-solving 
skills, STEM interest and computational thinking skills, there was a significant difference in 
favor  of  the  experimental  group.  Students'  evaluations  about  activities  were  found  as 
evaluations  about  CAI,  STEM  activities  and  collaborative  learning.  While  positive  views 
emerged for CAI and STEM activities, negative views for collaborative learning became more 
prominent.  
Results: As the results of the STEM based mathematics activities, it was found that students' 
problem-solving  skills,  STEM  interest  and  computational  thinking  skills  were  improved. 
Students had positive views on STEM activities and CAI. Toward collaborative work, it was 
revealed that there were positive and negative views but negative views were more dominant.