40-60 yaş arasındaki kadınlarda uykuya etki eden faktörlerin incelenmesi
40-60 years old women affecting sleep investigation of factors
Yazar: DERYA KARAKAŞ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KAMİL ÖZER
İstanbul Gedik Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Fiziksel aktivite = Physical activity ; Kadınlar = Women ; Uyku = Sleep ; Uyku bozuklukları = Sleep disorders ; Uyku kalitesi = Quality of sleep ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu çalışmanın amacı 40-60 yaş arasındaki kadınlarda uykuya etki eden faktörlerin incelenmesidir. İstanbul'da ikamet eden kadınlar araştırmanın evrenini oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklem grubunu ise İstanbul/Çekmeköy'e bağlı iki faklı mahallede ve farklı sosyoekonomik düzeylere sahip 300 gönüllü kadın oluşturmaktadır. Çalışmada, Buysse ve arkadaşları (1989)'nın geliştirdiği ve Türkçe uyarlamasını Ağargün ve arkadaşları (1996)'nın yaptığı Pittsburg Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ); Ware ve Sherbourne (1992)'nın geliştirdiği ve Koçyiğit ve ark. (1999) 'nın Türkçe uyarlamasını yaptığı Yaşam Kalitesi Formu (SF-36); Craig ve arkadaşları 'nın (2003) geliştirdiği ve Öztürk (2005)'ün Türkçe uyarlamasını yaptığı Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ) kullanılmıştır. Ayrıca kişilerin yaş, BKİ, gelir durumu, oturdukları semt, çocuk sayısı, eğitim durumları, meslekleri, sigara kullanma alışkanlıkları, alkol kullanma alışkanlıklarından oluşan demoŞekil bilgiler formu da kullanılmıştır. Betimleyici istatistik analizinin kullanıldığı çalışmada, kadınlarda uykuya etki eden faktörleri tespit etmek amacıyla kişisel değişkenler, fiziksel aktivite ve yaşam kaliteleri arasında ki ilişki düzeyleri değerlendirilmiştir.
Araştırma verileri IBM SPSS 22 paket programında aritmetik ortalama, standart sapmaları hesaplanmıştır. Verilerin farklılıklarını belirlemek için nonparametrik testler uygulanmıştır. Verilerin analizinde yüzde, frekans, Mann Whitney-U, Kruskal Wallis, Ki-Kare ve ilişkileri incelemek içinde spearman korelasyon testi uygulandı. İstatiksel işlemlerde 0,05 ilişki değeri kabul edildi. 
Araştırmaya katılan katılımcıların %45,9'u 45 yaşın altındadır. Katılımcılar, BKİ verilerine göre %58,4 'ü normal kiloda, %31,5'i fazla kilolu ve %8,7'si ise obezite kategorisinde yer almaktadır. Katılımcıların yaş kategorilerine göre PUKİ puanlarının ortalamaları <45 yaş (6,48 ± 2,90); >54 yaş (6,15 ± 2,71); 50-54 yaş (6 ± 3,96); 45-49 yaş (5,08 ± 2,31) ve toplam (6,03±2,99)'dır. Orta ve Yüksek düzeyde fiziksel aktivite yapanların uyku kalitelerinin iyi; düşük düzeyde fiziksel aktivite yapanların ise uyku kalitelerinin kötü olduğu tespit edilmiştir (p<0,05). Kİ Kare istatistik verilerinde BKİ ile PUKİ kategorilerini değerlendirdiğimizde normal kilolu katılımcıların uyku kaliteleri iyi; fazla kilolu katılımcıların ise uyku kalitelerinin kötü olduğu tespit edilmiştir (p<0,05).

Abstract:
The aim of this study is to investigate the factors affecting sleep in women between the ages of 40-60. The research population consists of women living in Istanbul. The sample group of the study consists of 300 volunteer women in different neighborhoods and different socioeconomic levels in İstanbul / Çekmeköy. Pittsburg Sleep Quality Index (PUKI) developed by Buysse et al. (1989) and adapted to Turkish by Ağargün et al. Developed by Ware and Sherbourne (1992), Koçyiğit et al. (1999) 's Quality of Life Form (SF-36) adapted to Turkish; The International Physical Activity Questionnaire (IPAQ) developed by Craig et al. And adapted by Öztürk (2005) in Turkish was used. In addition, demographic information form consisting of individuals' age, BMI, income status, neighborhood, number of children, educational status, professions, smoking habits, alcohol use habits were also used. In the study using descriptive statistical analysis, in order to determine the factors affecting sleep in women, the relationship levels between personal variables and physical activity and quality of life were evaluated.
Research data In IBM SPSS 22 package program, arithmetic mean and standard deviations were calculated. Nonparametric tests were applied to determine the differences of the data. In the analysis of the data, a spearman correlation test was applied to examine the percentage, frequency, Mann Whitney-U, Kruskal Wallis, Chi-Square and relationships. In statistical operations, 0.05 significance value was accepted. 
45.9% of the respondents are under the age of 45. According to BMI data, participants are in the category of 58.4% in normal weight, 31.5% in overweight and 8.7% in obesity category. According to the age categories of the participants, the mean scores of PUKI scores <45 years (6.48 ± 2.90); >54 years old (6.15 ± 2.71); 50-54 years (6 ± 3.96); It is 45-49 years old (5.08 ± 2.31) and total (6.03 ± 2.99). Good sleep quality of those doing moderate and high physical activity; it was found that those who performed low levels of physical activity had poor sleep quality (p<0,05). When we evaluate the BMI and PUKI categories in the KI square statistical data, the sleep quality of normal weight participants is good; and overweight participants were found to have poor sleep quality (p<0,05).