Çiftlerin evlilik deneyimlerinde bağlanma ve evlilik doyumunun ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between attachment and marriage satisfaction in couples' marriage experiences
Yazar: BÜŞRA GİDER
Danışman: DOÇ. DR. HATİCE BUDAK
KTO Karatay Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Disiplinlerarası Aile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı / Aile Danışmanlığı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology ; Sosyal Hizmet = Social Work
Dizin: Evlilik doyumu = Marital satisfaction ; Yetişkinlerde bağlanma = Adult attachment

Özet:
Evlilik ilişkisi, kadın ve erkeğin sosyal, ekonomik, duygusal, libidinal ve manevi amaçlar dâhil olmak üzere çeşitli nedenlerle bir araya gelmesini sağlayan, çiftlerin haklarını, görevlerini belirleyen ve bu durumu yasal ve sosyal olarak doğrulayan bir birlikteliktir. Bu birlikteliğin devamlılığı ise kültürlerarası farklılık göstermektedir. Bazı toplumlarda evliliğin devamlılığı bir zorunluluk iken bazı toplumlarda çiftlerin tercihlerine bağlıdır. Zorunluluktan veya tercihen sürekliliğini bozmayan evliliklerin devamlı olmasını etkileyen birtakım dinamikler vardır. Bu dinamikler çiftler arasında değişkenlik göstermektedir. Evlilik kurumunun oluşmasından önce her birey, kendi içinde gelişim dönemlerinden geçmektedir. Bu gelişim dönemlerinden biri olan bebeklik döneminde ki bağlanma durumu ile yetişkinlik dönemindeki bağlanma ilişkisi benzerlik göstermektedir. Nitekim bireyin bebeklik evresindeki bağlanma nesnesi anne, baba veya bakıcısı iken yetişkinlik evresinde eşi veya partneridir. Bu sebeple yakın ilişkilerde bağlanma durumunun evlilik kurumunu etkilediği düşünülmektedir. Evlilik sürecinde bireyler olumlu veya olumsuz durumlarla karşı karşıya kalmaktadır. Evlilik doyumu bireylerin birlikteliklerinden aldıkları olumlu-olumsuz tatminler ile doğru orantılıdır. Bu minvalde çalışmanın amacı, çiftlerin evlilik deneyimlerinde bağlanma ve evlilik doyumunun ilişkisini incelemektir. Çalışmanın yönteminde hem nicel hem de nitel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Katılımcıların belirlenmesinde amaçlı örneklem yöntemlerinden ölçüt örneklem yöntemi uygulanmıştır. Araştırmanın nicel kısmına 601, nitel kısmına 30 evli birey katılmıştır. Nicel ölçekler; sosyodemografik bilgi formu, İlişki Ölçekleri Anketi, Evlilik Yaşamı Ölçeğidir. Nicel verilerin analizinde ise SPSS 24.0 yazılımı kullanılmıştır. Nitel verilerin toplanmasında yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmış ve veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Yapılan analiz neticesinde evlilik deneyimi uzun yıllara dayanan ve güvenli bağlanma stiline sahip olan kişilerin, evlilikten aldıkları doyum düzeylerinin pozitif yönlü ve anlamlı olduğu, buna ek olarak kayıtsız bağlanma stiline sahip bireylerin evlilikten aldıkları doyumun negatif yönlü ve anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca katılımcıların, eşleri ile olan etkileşimleri, iletişimleri, duygusal bağları ve sahip oldukları kişilik özelliklerinin evliliğin doyumu ve devamlılığı üzerinde etkili olduğunu bununla birlikte evlenme şeklinin doyum ve devamlılıkta çok az etkisinin bulunduğunu ifade ettikleri tespit edilmiştir.

Abstract:
Marriage relationship is a union that allows men and women to come together for various reasons including social, economic, emotional, libidinal and spiritual purposes, determines the rights and duties of the couples and confirms this situation legally and socially. The continuity of this unity shows intercultural differences. While the continuity of marriage is a necessity in some societies, it depends on the preferences of the couples in some societies. There are some dynamics that affect the continuation of marriages that do not break the continuity of necessity or preferably. These dynamics vary between couples. Before the establishment of the institution of marriage, each individual goes through periods of development within himself. The attachment status in infancy, which is one of these developmental periods, is similar to the attachment relationship in adulthood. As a matter of fact, while the attachment object of the individual in the infancy stage is the mother, father or caregiver, it is the spouse or partner in the adulthood stage. For this reason, it is thought that attachment in close relationships affects the institution of marriage. In the process of marriage, individuals face positive or negative situations. Marriage satisfaction is directly proportional to the positive-negative satisfaction individuals receive from their union. The aim of this study is to examine the relationship between attachment and marital satisfaction in couples' marital experiences. In the method of the study, both quantitative and qualitative research methods were preferred. Criterion sampling method, one of the purposeful sampling methods, was used to determine the participants. 601 married individuals participated in the quantitative part of the study and 30 married individuals participated in the qualitative part. Quantitative scales; sociodemographic information form, Relationship Scales Questionnaire, Marriage Life Scale. SPSS 24.0 software was used in the analysis of quantitative data. Semi-structured interview technique was used to collect qualitative data and the data were analyzed by content analysis method. As a result of the analysis, it was determined that the marital satisfaction levels of individuals with long years of marital experience and a secure attachment style were positive and significant, and in addition, the marital satisfaction of individuals with a dismissive attachment style was found to be negative and significant. In addition, it was determined that the participants stated that their interactions with their spouses, their communication, emotional ties and their personality traits are effective on the satisfaction and continuity of the marriage, while the way of marriage has little effect on the satisfaction and continuity.