Fahreddin er-Râzî'nin imamet anlayışı
Fakhraddin ar-Razi's interpretation of imamah
Yazar: HASAN MUSAB ÇETİN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEM ERYİĞİT
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Din = Religion
Dizin: Devlet başkanı = President ; Din-siyaset ilişkileri = Religious-politics relations ; Halifelik = Caliphate ; Kamu yönetimi = Public administration ; Razi = Razi ; Yönetici seçimi = Manager selection ; İmamet = Imamet ; İslamiyet = Islam

Özet:
Hilafet/İmâmet tartışmaları, Hz. Peygamber'in vefatından sonra İslam toplumunda görülen ilk ihtilaftır. Devlet başkanının kim olacağı ile ilgili Kur'ân ve Sünnet'te açık bir nassın bulunmayışı, çözümün ümmete bırakıldığı şeklinde yorumlanmış ve sahabi bu sorunu kendi içtihadına göre çözmüştür. Her ne kadar İslam toplumunda yaşanan ilk kriz bu şekilde çözülse de bu konuda kesin kuralların olmayışı ve daha sonraki siyasi tartışmalar zamanla itikâdî alana taşınmış ve mezheplerin görüşlerini şekillendirmiştir. 
Şiî-Sünni farklılaşmasının temel nedeni olan imamet konusu, farklı mezhep mensupları tarafından ele alınmış ve bu konuda birçok eser telif edilmiştir. Zamanla imamet konusunun teorik alt yapısı güçlenmiş ve sistematik bir düşünce halini almıştır. 
Müteahhirûn dönem Eş'âri kelamının önemli isimlerinden olan Fahreddin er-Râzî eserlerinde imamet tartışmalarına değinmiş ve bu konuda farklı bakış açıları geliştirmiştir. Râzî'nin çok yönlü ilmi kişiliği, meselelere bütünsel yaklaşımı ve siyasilerle yakın ilişkileri onun imamet konusundaki görüşlerini önemli kılmaktadır.
Bu çalışmada Eşârî geleneğin otorite şahsiyetlerinden olan Fahreddin er-Râzî'nin imâmet görüşü incelenmiştir. Çalışmada Râzî'nin hayatı, eserleri, ilmî kişiliği ele alınmıştır.  İmamet konusunda meşhur fırkaların görüşleri üzerinde durulup bilahare Râzî'nin bu konudaki, beyan ve değerlendirmeleri tahlil edilmiştir. Bu çalışmanın amacı İslam Düşünce Tarihi'nin önemli şahsiyetlerinden biri olan Fahreddin er-Râzî'nin imametle ilgili fikirlerini ortaya koymaktır.

Abstract:
Caliphate / Imamate discussions are the first conflict in Islamic society after the death of the Prophet. The absence of a clear text in the Qur'an and Sunnah regarding who the head of state would be was interpreted as leaving the solution to the Ummah, and the Companions solved this problem according to their own jurisprudence. Although the first crisis in the Islamic society was resolved in this way, the lack of definite rules on this issue and the subsequent political debates over time moved to the field of creed and shaped the views of the (maddhabs) sects.
The subject of imamate, which is the main reason for the Shiite-Sunni differentiation, has been handled by members of different sects and many works have been written on this subject. Over time, the theoretical infrastructure of the subject of imamate strengthened and became a systematic thought.
Fahreddin er-Razi, one of the important names of the Ash'ari theology of the Müteahhirun period, touched upon the imamate debates in his works and developed different perspectives on this issue. Razi's versatile scientific personality, holistic approach to issues and close relations with politicians make his views crucial for these discussions. 
In this study, the imamate view of Fahreddin er-Razi, one of the authoritarian figures of the Ashari tradition, has been examined. Within the study, Razi's life, works and scientific personality are discussed. The views of famous sects on the subject of imamate were emphasized and then Razi's statements and evaluations on this subject are analyzed. The aim of this study is to reveal the ideas of Fahreddin er-Razi's thoughts about imamate.