Tip 2 diabetes mellituslu bireylerde kan akımı kısıtlamalı aerobik egzersizin kardiyorespiratuar uygunluk ve kan glukozu üzerine etkisinin incelenmesi
The investigation of blood flow restricted aerobic exercise on cardiorespiratory fitness and blood glucose in Type 2 diabetes mellitus
Yazar: ELİF ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. MELDA SAĞLAM
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kardiyopulmoner Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
İskelet kasının periferik glukoz alımında önemi, iskelet kas kütlesini arttırıcı egzersizlerin (dirençli egzersizler gibi) Tip 2 Diyabetes Mellitus (DM)'de uygulanmasını zorunlu kılar. Ancak fiziksel olarak kırılgan olan bu hasta grubunda kas kütlesini arttırmak için dirençli egzersiz uygulamak mekanik stresi arttıracağından her hastada uygulanması mümkün olmayabilir. Bu randomize kontrollü çalışmada aerobik ve dirençli egzersizin etkilerini aynı anda sağlayan kan akımı kısıtlamalı aerobik egzersizin Tip 2 Diyabetes Mellituslu (DM) bireylerde etkinliği araştırıldı. Tip 2 DM'li bireyler (n=28) kan akımı kısıtlamalı egzersiz (KKE) ve aerobik egzersiz grubu (OAE) olmak üzere iki gruba ayrıldı. KKE grubu 8 hafta boyunca bisiklet ergometresinde % 45 kalp hızı rezervinde (KHR) KKE ile eğitim yaparken, OAE grubu 8 hafta boyunca KHR'nin % 70-85'inde bisiklet ergometresinde aerobik egzersiz yaptı. Eğitim programı öncesi ve 8 haftanın sonunda bireylerin açlık plazma glukozu, lipid değerleri, vücut kompozisyonu, kas kuvveti, egzersiz testi sırasındaki maksimal yük, maksimal oksijen tüketimi ve egzersiz testi sırasındaki kas oksijenizasyon değerleri ve yaşam kalitesi incelendi. Kan glukozu OAE grubunda değişmezken KKE grubunda grup içinde anlamlı olarak azaldı (p<0,05). Trigliserit ve VLDL düzeyi OAE grubunda anlamlı olarak azaldı. Vücut kütle indeksi ve yağ kütlesi her iki grupta da anlamlı azalırken yağ yüzdesi sadece KKE grubunda azaldı (p<0,05). Egzersiz testi sırasında maksimal yük her iki grupta istatistiksel olarak arttı (p<0,05), kilogram başına oksijen tüketimi değişmedi (p>0,05). İstirahat kalp hızı her iki grupta da azalırken istirahat kan basıncı sadece KKE grubunda azaldı (p<0,05). Toparlanma sırasındaki kas oksijenizasyonu KKE ve OAE gruplarının her ikisinde de arttı (p<0,05). Düşük şiddetli aerobik egzersiz eğitimi ile birlikte yapılan kan akımı kısıtlamalı egzersiz aynı süreli orta şiddetli aerobik egzersize göre kan glukozuna ve vücut kompozisyonuna daha olumlu etki ederken, kardiyorespiratuar uygunluk, kas kuvveti, kas oksijenizasyonu ve yaşam kalitesi üzerine aerobik egzersiz eğitimine benzer etki etmiştir. Bu bulgular ışığında kan akımı kısıtlamalı egzersizin Tip 2 diyabetli bireylerde glisemik profili ve egzersiz kapasitesini geliştirmek için avantajlı bir yöntem olduğu söylenebilir.

Abstract:
The importance of skeletal muscle in peripheral glucose uptake necessitates the application of exercises that increase skeletal muscle mass (such as resistance exercises) in Type 2 Diabetes Mellitus (DM).However, in this physically fragile patient group, applying resistance exercise to increase muscle mass may not be possible for every patient, as it would increase mechanical stress. This randomized controlled study investigated the effectiveness of blood flow restriction aerobic exercise, which simultaneously provides the effects of aerobic and resistance exercise, in individuals with Type 2 diabetes mellitus (DM). Individuals with Type 2 DM (n=28) were divided into two groups: blood flow restriction exercise (BFRE) and aerobic exercise group (AEG). The BFRE group trained with BFRE at 45% of heart rate reserve (HRR) on a bicycle ergometer for 8 weeks, while the AEG group performed aerobic exercise on a bicycle ergometer at 70-85% of HRR for 8 weeks. Before the training program and at the end of 8 weeks, the individuals' fasting plasma glucose, lipid values, body composition, muscle strength, maximal workload during exercise test, maximal oxygen consumption and muscle oxygenation values during exercise test, and quality of life were examined. Blood glucose decreased significantly within the BFRE group (p<0.05) while it did not change in the AEG group. Triglyceride and VLDL levels decreased significantly in the AEG group. Body mass index and fat mass decreased significantly in both groups, while fat percentage decreased only in the BFRE group (p<0.05). Maximal workload during the exercise test increased statistically in both groups (p<0.05), oxygen consumption per kilogram did not change (p>0.05). Resting heart rate decreased in both groups, while resting blood pressure decreased only in the BFRE group (p<0.05). Muscle oxygenation during recovery increased in both BFRE and AEG groups (p<0.05). Blood flow restriction exercise combined with low-intensity aerobic exercise training had a more positive effect on blood glucose and body composition than moderate-intensity aerobic exercise of the same duration, while it had a similar effect to aerobic exercise training on cardiorespiratory fitness, muscle strength, muscle oxygenation, and quality of life. In light of these findings, it can be said that blood flow restriction exercise is an advantageous method for improving the glycemic profile and exercise capacity in individuals with Type 2 diabetes.