Tip 1 diyabetes mellitus tanılı adölesanlarda fibromiyalji sıklığı
Frequency of fibromyalgia in adolescents diagnosed with type 1 diabetes mellitus
Yazar: GİZEM GÜVENER
Danışman: DOÇ. ADEM KARBUZ ; UZMAN SONER SAZAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Ergenler = Adolescents ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Kas-iskelet anomalileri = Musculoskeletal abnormalities

Özet:
Amaç: Fibromiyalji Sendromu (FMS), hassas noktaların varlığı, yaygın ağrı ve kaslarda hassasiyet, yorgunluk ile karakterize klinik bir tablodur. Diyabetes Mellitus (DM) olgularında da kas-iskelet sistemi sorunlarının daha yaygın görüldüğü bildirilmiştir. Bu çalışmada 11-18 yaş arasındaki Tip 1 DM tanısı almış olgularda FMS sıklığını saptamayı ve büyüme ve gelişme takibine gelen sağlıklı çocuklara oranla bu hasta grubunda fibromiyaljinin görülme sıklığının saptanması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Kliniği, Çocuk Endokrin Polikliniği'nde yapıldı. Çalışmaya Tip 1 DM tanılı 69 olgu ve kontrol grubu olarak büyüme takibine gelen 69 sağlıklı çocuk dahil edildi. Çalışma tanımlayıcı ve kesitsel bir araştırmadır. Kriterleri karşılayan adölesanlar çalışmaya dahil edilerek ACR 2010 kriterlerine göre sorgulandı ve olgu grubunun verileri retrospektif olarak dosyalarından taranarak kaydedildi. İstatistiksel analizler ve hesaplamalar için IBM SPSS Statistics 22.0 programı kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık %95 güven ile p<0,05 olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışmamız yaşları 11 ile 18 yaşları arasında değişen 78'si (%56,5) kız, 60'ı (%43,4) erkek toplam 138 kişi ile yapılmıştır. Olgu ve kontrol gruplarının yaş ortalamaları 14,1±1,9 (minimum 11, maksimum 18) olarak saptanmıştır. ACR 2010 kriterlerine göre değerlendirilen olgu ve kontrol gruplarının 16 (%11,6)'sının fibromiyaljisi olduğu saptanmıştır. Olgu grubu arasından 7'sinin (%10,1), kontrol grubu arasından ise 9'unun (%13) fibromiyaljisi olduğu saptanmıştır. 
Olgu ve kontrol gruplarında 1'inin (%0,7) prepubertal, 137'sinin (%99,3) pubertal olduğu saptanmıştır. 6'sının (%4,3) son bir yılda psikiyatriste gittiği, 5'inin (%3,6) psikiyatrik ilaç kullandığı, 12'sinin (%8,7) ailesinde psikiyatrik öyküsü olduğu, 11'inin (%8,0) ailede romatizmal hastalık öyküsü olduğu, 7'sinin (%5,1) ailesinde kas ağrısı öyküsü olduğu, 27'sinin (%19,6) anne babasının akraba olduğu saptanmıştır.
Olgu grubundaki FMS tanısı almış ve almamış olguların yaş, HbA1c, lökosit, hemoglobin, hematokrit, trombosit, MCV, CRP, ESH, T4, TSH değerleri karşılaştırılmıştır. Tartı sds değerleri arttıkça Tip 1 DM'li olgularda fibromiyalji tanı sıklığı artmaktadır. HbA1c'de fibromiyalji varlığı açısından anlamlı bir fark saptanmamıştır. Ayrıca FMS varlığı açısından VKİ değerleri istatistiksel açıdan anlamlı değildir.
Sonuç: Çalışmamızda Tip 1 DM'li olgularda FMS prevalansı artışı arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Ayrıca tartı ve FMS ilişkisine bakıldığında kilo kontrolüyle FMS prevalansı ve semptomlarının şiddetinin azalabileceği düşünülmüştür ve bu konu hakkında ileri çalışmalar yapılması önerilmektedir.

Abstract:
Aim: Fibromyalgia Syndrome (FMS) is a clinical situation characterized by fatigue, tender points, widespread pain and tenderness in muscles. It has been reported that musculoskeletal system problems more common in patients with Diabetes Mellitus (DM). In this study, it was aimed to determine the frequency of FMS in patients diagnosed with Type 1 DM between the ages of 11-18 and to determine the frequency of fibromyalgia in this patient group compared to healthy children who followed up growth and development.

            Materials and Methods; This study was done in Istanbul Medical Science University, Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu City Hospital, Pediatric Endocrine Polyclinics. The study included 69 patients with Type 1 DM and as control group of 69 healthy children who followed the growth. This study is descriptive and cross-sectional research. Adolescents meeting the criteria were included in the study and questioned according to ACR 2010 criteria and the data of the patients were retrospectively scanned and recording. IBM SPSS Statistics 22.0 program was used for statistical analysis and calculations. Statistical significance was accepted as p<0.05 with %95 confidence.

Results: A total of 138 patients, 78 (56,5%) girls and 60 (43,4%) boys, aged between 11 and 18 years, were included in our study. The mean age of the patients and control group was 14.1 ± 1.9 (minimum 11, maximum 18). Between the patients and control group evaluated acording to the ACR 2010 criteria, 16 (11.6%) of them were found to have fibromyalgia. It was determined that 7 (10,1%) of the case group and 9 (13%) of the healthy control group had fibromyalgia.
It was determined that 1 (0.7%) patient was prepubertal, 137 (99.3%) patients were pubertal, 6 (4.3%) patients went to the psychiatrist in the recent year, 5 (3.6%) patients were using psychiatric medication, 12 (8.7%) patiens had a family history of psychiatric desease, 11 (8.0%) patients had a family history of rheumatic disease, 7 (5.1%) patiends had a family history of muscle pain, 27 (19.6%) patients' parents were relatives to each other.
Age, weight sds values, HbA1c, leukocyte, hemoglobin, hematocrit, platelet , MCV, CRP, ESR, T4, TSH values of patients with and without FMS diagnosis were compared. As the weight sds values increase, the frequency of diagnosis of fibromyalgia increases in patients with Type 1 DM. No statistically significant difference was found between presence of fibromyalgia in patients with HbA1c values . In addition, there were no statistically significant difference between BMI values of the patients and presence of FMS.

Conclusions: In our study, there weren't statistically significant difference between Type 1 DM and FMS prevalence of the patients. Also, when we look at the relationship between weight and FMS, it is considered that the prevalence of FMS and its symptoms can decrease with weight control, and further studies are recommended on this subject.