Bleomisin tedavisi gören hastalarda solunum fonksiyon parametrelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of respiratory function test parameters onpatients undergoing bleomycin treatment
Yazar: GÜLGÜN ÇERÇİ
Danışman: PROF. DR. EMİNE BAHAR KURT
Sağlık Bakanlığı / Ankara Etlik Şehir Hastanesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases

Özet:
Bleomisin, birçok malignitede kullanılan pulmoner fibrozise yol açabilen 
kemoterapötik bir ajandır. Güncel çalıĢmalar, tedavi öncesinde ve takipte solunum 
fonksiyon testi değerlendirilmesini, gerekirse tedavi kesilmesini önermektedir. 
Tedavisi bitmiĢ vakaların ise, tedavi sonrası solunum fonksiyon testi 
parametrelerindeki değiĢiklikler, uzun dönem takip önerileri hakkında bilgi kısıtlıdır.
 Bu araĢtırmada, bleomisin alan hastalarda takipte doz bağımlı fonksiyon 
kaybının hangi hastalarda görüldüğü, fonksiyon kaybı üzerine etkili olan ek 
parametrelerin (yaĢ, ek hastalıklar, görüntüleme bulguları) rolü ve etkilenmiĢ 
hastaların takiplerinde solunum fonksiyon test (SFT) parametrelerindeki 
değiĢikliklerin değerlendirilmesi amaçlandı.
GEREÇ VE YÖNTEMLER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi DıĢkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve AraĢtırma 
Hastanesi Hematoloji ve Tıbbi Onkoloji Kliniklerinde tanı almıĢ ve/veya takibinde 
olup bleomisin tedavisi alan Ocak 2013-Temmuz 2023 yılları arasındaki hastane bilgi 
iĢletim sistemine kayıtlı hastalar retrospektif olarak taranmıĢtır. Hodgkin lenfoma 
tanılı 200 hastanın 97'si dıĢlama kriterlerine göre SFT tetkikinin bulunmaması, 
bleomisin tedavisini reddetmeleri veya baĢka bir merkezde tedavi almaları nedeniyle 
çalıĢma dıĢı bırakılmıĢtır. Hodgkin lenfoma tanılı 103 hastanın 73'ünün bleomisin 
öncesi ve sonrasında SFT'leri bulunmakta olup çalıĢmaya alınmıĢtır. Testiküler 
karsinoma tanılı 80 hastanın dıĢlama kriterleriyle 66'sı çalıĢma dıĢı bırakıldı. 
Testiküler karsinoma tanılı dıĢlama kriterlerine göre geride kalan 14 hastadan 7'sinin 
bleomisin öncesi ve sonrası SFT'leri olup çalıĢmaya dahil edildi. Toplamda 80 hasta 
çalıĢmaya dahil edildi.
x
BULGULAR
Olguların 54'ü (%67,5) erkek, 26'sı (%32,5) kadındır. YaĢ ortalaması 
45,95'dır. Sigara içen 55 (%68,8) hasta, 23 hasta ise (%28,7) kullanmamıĢtır. 
Hastaların 33'ünün (%41,3) komorbiditesi olup 29'unda (%36,3) komorbidite 
izlenmemiĢtir. Respiratuar komorbiditesi olan 14 (%17,5) hasta bulunmakta 
,47'sinde (%58,8) komorbidite izlenmemiĢtir. ÇalıĢmada solunum fonksiyon 
testlerini etkileyebilmesine rağmen, bu komorbiditelerin tanı ve takipte FEV1, FVC 
ve DLCO üzerinde herhangi bir korelasyonu olmadığı görüldü. Total bleomisin dozu 
ile takip DLCO/VA arasında belirgin korelasyon mevcuttur.
SONUÇ
Sonuç olarak, bleomisin toksisitesinin solunum fonksiyon parametreleri ile 
öngörülemeyeceği, halihazırda tüm hastalarda FEV1 ve FVC düĢüĢü olması ve 
DLCO'nun takipte rolü olmasına rağmen tanıda ve süreç boyunca düĢüĢünün anlamlı 
olmaması ile desteklenmektedir.
Anahtar Kelimeler: Bleomisin, Solunum Fonksiyon Testi, Pulmoner Fibrozis

Abstract:
Bleomycin is a widely used chemotherapeutic agent, utilized for many 
malignancies that may cause pulmonary fibrosis. In recent studies, evaluation of 
respiratory function parameters before and after treatment is recommended, with 
cessation of treatment when required. For patients whose treatment regimen had been 
completed, studies on long-term effects on respiratory function tests remain limited.
In this study, the effect of dosage-related bleomycin toxicity on patients, if 
the observed degree of function loss and other parameters (age, comorbidities, and 
radiological imaging) and changes in respiratory function test results (PFT) was 
investigated.
METHODS
The study was performed on patients who underwent bleomycin treatment 
between January 2013 and July 2023 and were evaluated and diagnosed by the 
Hematology and Medical Oncology department of the Faculty of Health Sciences 
DıĢkapı Yıldırım Training and Research Hospital. Out of 200 patients diagnosed 
with Hodgkin Lymphoma, 97 were excluded due to unavailable PFT results, refusal 
of bleomycin treatment or treatment at another center. With same exclusion criteria, 
66 out of 80 patients with testicular carcinoma were also excluded. Seven out of 14 
patients were accepted into the study as they had PFT results before and after 
treatment. A total of 80 patients were evaluated.
xii
RESULTS
Fifty-four (67.5%) of the cases are male and 26 (32.5%) are female. The 
average age was 45.95. Fifty-five (68.8%) patients were smokers and 23 patients 
(28.7%) were non-smokers. Thirty-three (41.3%) of the patients had comorbidities, 
and 29 (36.3%) had no comorbidities. There were 14 (17.5%) patients with 
respiratory comorbidity, and no comorbidity was observed in 47 (58.8%). 
Although these comorbidities could have affected pulmonary function tests, it 
was observed in the study that they did not have any correlation on FEV1, FVC and 
DLCO during diagnosis and follow-up. There was a significant correlation between 
total bleomycin dose and follow-up DLCO/VA.
CONCLUSION
In conclusion, bleomycin toxicity cannot be predicted by respiratory function 
parameters and this is supported by the fact that there is a decrease in FEV1 and FVC 
in all patients and although DLCO has a role in follow-up, its decrease is not 
significant at time of diagnosis.
Keywords: Bleomycin, Respiratory Function Tests, Pulmonary Fibrosis