Müstakil konut bahçesi peyzaj tasarımında peyzaj mimarı ve ev sahiplerinin iletişimlerinin sağlanması ve beklentilerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma
A research on providing communication between landscape architects and homeowners and determining homeowners' expectations in single-family detached home garden landscape design
Yazar: ZELİHA IRMAK BİLİR
Danışman: PROF. DR. OĞUZ YILMAZ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
Konut bahçelerinde peyzaj tasarımı ve uygulaması konuları, peyzaj mimarlığı mesleğinin önde gelen alanlarındandır. Bu alandaki çalışmalarda başarılı sonuçlara ulaşmak için peyzaj mimarı ve konut bahçesi kullanıcısı/müşterinin etkili bir iletişiminin olması bir zorunluluktur. Bu iletişimi güçlendirmek ve elde edilebilecek diğer yararları arttırabilmek için üst ölçekteki peyzaj projelerinde olduğu gibi alt ölçekteki konut bahçesi peyzaj projelerinde de katılımcı peyzaj tasarımından yararlanılabilir. Bu tez çalışmasında, katılımcı peyzaj tasarımı yaklaşımı bağlamında, peyzaj mimarı ve müşteri ilişkisini güçlendirip, karşılıklı beklentileri saptayabilmek için hazırlanan tasarım anketleri ya da tasarım formlarının işlevleri üzerinde durulmuş ve seçilen konut tipi olan müstakil konut tipi bahçelerinin peyzaj tasarımında kullanılmak üzere bir sözleşme eki görevi de üstlenebilecek örnek bir peyzaj tasarım formu oluşturulması amaçlanmıştır. Bu belge (peyzaj tasarım formu) oluştururken, müşteriyle ilk görüşme ile başlayan müstakil konut bahçesi peyzaj tasarımı süreci aşamaları temel çerçeveyi oluşturmuş, ayrıca yurtdışındaki peyzaj mimarlığı firmalarında müşteriyle iletişimi güçlendirme amaçlı kullanılan anketlerden/tasarım formlarından yararlanılmıştır. Araştırmalar sonucunda konut bahçesi peyzaj tasarımında peyzaj mimarı ve müşterinin üzerinde durması gereken 34 konu başlığı belirlenmiştir ve bu başlıkların değerlendirmeleri yapılıp önerilen peyzaj tasarım formunda kullanılmıştır. Daha sonra elde edilen peyzaj tasarım formu örneği, müstakil konut bahçesi tasarımı alanında çalışmış veya hala çalışan 10 uzman peyzaj mimarlarıyla incelenmiş, form konusunda geri bildirimleri alınmış, kendilerinin müşteriyle iletişim sırasındaki uygulamaları, önerileri ve görüşleri değerlendirilmiştir. Böylece müşterinin tasarım sürecine katılımı desteklenerek karşılıklı beklentileri saptamayı kolaylaştıracak ve müşterinin isteklerinin daha kolay ve hızlı olarak tasarıma aktarılmasını sağlayacak bir araç elde edilmiştir. Sonuç olarak böyle bir yöntem zaman kazanımı, ekonomiklik ve anlaşmazlıkların çözümünde oldukça yarar sağlayacaktır. Kullanımı önerilen örnek form ise bu alanda Türkiye'de bir ilk olma özelliği taşıyacaktır.

Abstract:
Residential landscape design topic is one of the fundamental fields of the landscape architecture profession. In order to achieve successful results in residential landscape architecture, it is essential for a landscape architect and client/garden user to have an efficient communication. In order to strengthen the communication and increase the other benefits, as in large scale projects, participatory landscape design can be practiced upon, also in small scale projects. In this thesis, the landscape questionnaires, which are prepared to strengthen landscape architect and client's communication and understand mutual expectations, and their functions are studied in the participatory landscape design scope. On these instructions, a model "landscape design form" is created to be used during residential landscape design project's client meetings. The model landscape design form can also be a contract attachment. The residential landscape design phases, which start with meeting with the client, and landscape questionnaires used in abroad shaped the essential frame of the landscape design form. As a result of analyses, 34 main subjects are discovered to be included in the conversation topics which must be discoursed before beginning the design and these topics are used in the landscape design form. 10 professional landscape architects who worked or are still working in residential landscape projects have given their feedback on the landscape design form and shared their knowledge and experiences they have, about the client meetings. The outcome of the thesis is providing a tool which facilitates to determine expectations and support participatory landscape design in residential landscapes. Overall, this method is going to provide economic, time-saving and problem-solving benefits. Moreover, in this field, the model landscape design form is going to be an initial and unique example in Turkey.