Farklı spor branşlarında düzenli antrenman yapan 11-13 yaş arasındaki kızlarda kemik mineral yoğunluğunun kuantitatif ultrason yöntemi ile incelenmesi
Assesment of the bone mineral density with quantitative ultrasound method in 11-13 year old girls who participate in different sports
Yazar: GÜNEŞ OKUT
Danışman: DR. ŞÜKRÜ ALPAN CİNEMRE
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Bilimleri ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bu çalışmada farklı spor branşlarında düzenli antrenman yapan 11-13 yaş arası kız çocuklarında, farklı aktivite türlerinin kemik yapı üzerindeki etkisi Kuantatif Ultrason ile incelenmiştir. Çalışmaya yaşları 11 ile 13 (Tanner, ergenlik öncesi II. evre ) arasında değişen en az 2 yıldır haftada 5 kez 2 saat çalışan; ritmik cimnastik (n=17, yaş= 12,56 ± 1,2 yıl), voleybol (n=17, yaş=13,2±0,8 yıl), yüzme (n=15, yaş=12,63±1,1 yıl) ve kontrol (n=20, yaş=12,62±0,91 yıl) olmak üzere toplam 69 denek katılmıştır. Deneklerin Kemik Yapıları Topuk Ultrasonometresi kullanılarak belirlenmiştir. Deneklerin diyetle günlük Ca alımı, beden kitle indeksleri (BKİ) belirlenmiştir. Ölçümler deneklerin dominant ve non- dominant topuklarından alınmış, elde edilen ultrason zayıflaması (Broadband Ultrasound Attenuation-BUA) ve t-skor değerleri karşılaştırılmıştır. Elde edilen veriler p<0.05 yanılma düzeyinde tek yönlü ANOVA, Tukey post hoc testi ve t-testi ile değerlendirilmiştir. Deneklerin dominant (F= 15,918) ve non-dominant (F= 17,696) topuklarından elde edilen değerler arasında herhangi bir fark bulunamamıştır (p>0.05). Cimnastikçilerin BUA (84,16±11,3) ve t- skor değerleri tüm gruplardan anlamlı derecede yüksek (p<0.05), voleybolcuların BUA (75,9±7,1) ve t- skor değerleri yüzücülerin ve kontrol grubunun değerlerinden yüksek bulunmuştur (p<0.05). Kontrol BUA (68,18±8,5) grubu ve yüzücülerin BUA (66,46±6,3) ve t- skor değerleri arasında herhangi bir anlamlı fark bulunamamıştır (p>0.05). Sonuç olarak, vücut ağırlığının taşınması ile uygulanan spor türlerinin (cimnastik, voleybol), 11-13 yaş arası kız çocuklarının kemik yapıları üzerinde olumlu etkileri olduğu saptanmıştır.Anahtar kelimeler: Kuantitatif ultrason (QUS), Ultrason Zayıflaması (Broadband Ultrasound Attenuation-BUA), kemik, egzersiz.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the bone properties of pubertal children who participate in different types of activities regularly by quantitative ultrasound method.. 69 subjects, between ages 11-13, who performed sports for at least 2 years, 5 times a week and 2 hours per day were participants of the study: rhythmic gymnasts (n=17, age= 12,56±1,2 y), volleyball players (n=17, age=13,2±0,8 y), swimmers (n=15, age=12,63±1,1 y) and controls (n=20, age=12,62±0,91 y). Bone property measurements was calculated. The amount of calcium intake was estimated by asking the subjects to confirm the amount of milk and milk products they had consumed. Body mass index was performed. Measurements were taken from the subjects? dominant and non-dominant calcaneus bone. BUA and t-scores taken from the QUS were subsequently compared. For data analysis one way ANOVA and Tukey post hoc were used (at significance level ?=0,05). ?here was no signifance difference between dominant (F= 15,918) and non-dominant (F= 17,696) calcaneus bone (p>0,05). Rhythmic gymnasts had significantly higher (p<0.05) BUA (dom=84,16±11,3,) and t-score compared to all other groups. Voleyball players had significantly higher (p<0.05) BUA (dom=75,48±5,9) and t-score compared to swimmers and controls. There was no significant difference between the swimmers? (BUA dom=67,58±4,3) and controls? (BUA dom=68,18±8,5) BUA and t-score (p>0.05). The results of the study indicated that weight bearing activities such as rhythmic gymnastics and voleyball, had positive effects on bone properties in girls between ages 11-13.Key Words:Quantitative ultrasound (QUS), Broadband Ultrasound Attenuation (BUA), bone, activity.