İşlenmiş ve işlenmemiş arazi koşullarında ikinci ürün karnabaharın (Brassica oleraceae var. botrytis) bitki su tüketimi
Evapotranspiration of second crop cauliflower (Brassica oleraceae var. botrytis)  under tillage and no-tillage land conditions
Yazar: MEHMET MURAT CÖMERT
Danışman: DOÇ. DR. TEKİN ÖZTEKİN
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, açık tarla koşullarında ikinci ürün karnabaharın gerçek bitki su tüketimi (ETc) su bütçesi eşitliği yöntemine göre, referans bitki su tüketimi (ET0) iklim verilerinden yararlanarak FAO Penman-Monteith eşitliği kullanılarak belirlenmiştir. Referans bitki su tüketimi ile olan buharlaşma ölçümleriyle açık su yüzeyinden olan buharlaşma ölçümlerinin (Ep) ilişkilendirilmesi için ise A sınıfı buharlaşma kabı kullanılmıştır. Denemede toprak işleme ve toprak işlemesiz uygulama olarak 2 farklı toprak işleme konusunda karnabaharın bitki su tüketimleri ve verim özellikleri karşılaştırılmıştır. Araştırmada mevsimlik kc bitki katsayısı ve kp kap katsayısı da belirlenmiştir. Toprak profilindeki nem değişimi gravimetrik yöntemle ve tansiyometrelerle izlenmiştir. Araştırma 2011 yılı Ağustos-Kasım aylarında buğday karnabahar ekim nöbeti takip edilerek Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tarımsal Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürlüğü arazisinde tesadüf blokları deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Bu çalışmada toprak işleme uygulamalarının bitki su tüketimi ve karnabaharın verim ve kalite üzerine etkileri araştırılmıştır. İşlenmiş toprak koşullarında mevsimlik ETc, 195,54 mm ve işlenmemiş toprak koşullarında mevsimlik ETc, 201,77 mm olarak belirlenmiştir. Mevsimlik ET0 ise 258,88 mm olarak hesaplanmıştır. Ayrıca, A sınıfı buharlaşma kabından olan mevsimlik Ep, 295,40 mm olarak ölçülmüştür. Tokat koşullarında karnabahar için mevsimlik bitki katsayısı değeri işlenmemiş toprak uygulamasında 0,78 ve işlenmiş toprak uygulamasında 0,76 olarak belirlenmiştir. Mevsimlik kp kap katsayısı değeri ise 0,88 olarak elde edilmiştir. Araştırmada taç çapı, yaprak sayısı, bitki boyu, pazarlanabilir taç ağırlığı ve pazarlanabilir verim özellikleri toprak işlemeye göre toprak işlemesiz uygulamada daha yüksek bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Bitki su tüketimi, Karnabahar (Brassica oleraceae var. botrytis), Toprak i?leme

Abstract:
In this study the actual evapotranspiration (ETc) of the second crop cauliflower was determineted according to water balance equation, the reference evapotranspiration (ET0)  was calculated using the FAO Penman-Monteith equation using climatic data. In order to associate the reference evapotranspiration with open water surface evaporations, the daily open water surface  evaporations measurements from class A pan evaporation (Ep) were used. In the experiment, evapotranspiration values and yield parameters of cauliflower were compared under tillage and no-tillage conditions. In this research, seasonal crop coefficient (kc) and pan coefficient (kp) were determined. The changes of soil moisture in soil profile were observed by gravimetric method and tensiometers. The research was conducted at the Directorate of Agriculture Practice and Research Center field of Gaziosmanpaşa University  in a randomized complete block experiment design with three replications in August-November season of 2011. The cauliflower in this experiment was grown as a second crop following winter wheat. The effects of soil tillage practices on evapotranspiration,  yield and quality of cauliflower were investigated in this study. The seasonal ETc under tilled soil condition was determined as 195,54 mm and the seasonal ETc  under notill soil condition was determined as the 201,77 mm. The seasonal ET0 was calculated as 258,88 mm. In addition, the  seasonal Ep was measured as 295,40 mm by using Class A pan. Seasonal crop coefficient was determined as 0,78 in notill application and 0,76 in till application for cauliflower in Tokat conditions. The seasonal pan coefficient was obtained as 0,88. In this research, the diameter of  curd, leaf number, plant height, marketable curd weight and marketable yield characteristics under notill condition were higher than those of till conditions .
Key words; Evapotranspiration, Cauliflower (Brassica oleraceae var. botrytis), Soil tillage