Okul öncesi ve ilkokul çocuklarında mizah gelişimi
Humor development of preschooler and elementary school children
Yazar: SEDA ESKİDEMİR MERAL
Danışman: YRD. DOÇ. HALE KOÇER
Akdeniz Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / İlköğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Mizah = Humour ; Mizah duygusu = Sense of humor ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Piaget, Jean = Piaget, Jean ; Uyumsuzluk = Mismatch ; Çocuk gelişimi = Child development ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okul öncesi ve ilkokul çocuklarının mizah gelişimlerini Paul E. McGhee'nin mizah gelişim kuramına göre incelemektir. Araştırma nitel araştırma desenlerinden durum çalışması deseninde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu 2-13 yaş grubundan 101 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış gözlem formları aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmada Paul E. McGhee'nin mizah gelişim kuramına uygun örneklerin yer aldığı 5:01 uzunluğunda bir video kullanılmıştır. Araştırma grubundaki çocuklar videoyu 3'er li gruplar halinde ikişer kez izlemiştir. Bu sırada araştırmacı bilgisayarın kamerası ile çocukların tepkilerini kaydetmiştir. Ardından kaydedilen bu görüntüler incelenerek gözlem formları doldurulmuştur. Araştırmanın verileri nitel araştırma yöntemlerinden betimsel analiz ve içerik analizi yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmanın bulgularına göre tüm evrelerde en az gülme tepkisi sırasıyla 2, 3 ve 4 yaş grubundaki çocuklarda görülürken, en fazla gülme tepkisi 2. 3. ve 4. evrelerde 5 yaş grubundaki çocuklarda, 5. evre de 11-13 yaş grubundaki çocuklarda görülmüştür.  Çocukların gülme tepkisi dışında ellerini birbirine vurma, yüzünü kapatma, kaşlarını çatma, öne eğilme, kendini geriye atma, dil çıkarma, omuz kaldırma gibi davranışlarda bulundukları görülmüştür. Araştırma bulgularına göre çocukların en fazla gülme tepkisi verdiği sahnelerin görsel ve hareket içeren örnekler olduğu, en az gülme tepkisi verdiği sahnelerin ise sözel mizah içeren örnekler olduğu görülmüştür.


Anahtar Kelimeler: Mizah gelişimi, uyumsuzluk kuramı, mizah

Abstract:
The aim of this study is to investigate humor development of preschoolers and elementary school children according to the Theory of Humor Development of Paul E. McGhee. The research is conducted based on the principles of the case study which is one of the qualitative studies. A total of 101 children ages between 2 to 13 participated in this study.  The data of study were collected through semi-constructed observation scales prepared by the researcher. In this research, a 5.01 minute-long video, which includes patterns from Paul E. McGhee's humor development theory, is used.  Each group consists of three children and they watched the video at least twice. In the meantime, the reactions of children were recorded by researcher with a computer camera. Afterwards, observation recording sheets are filled according to the data collected from records. The data analyzed with two of qualitative research techniques which are descriptive analysis and content analysis.  The results of the study indicate that while the minimum laughing reaction was seen at 2-year-old, 3-year-old and 4-year-old children, respectively. On the other hand, the maximum laughing reaction is seen at the stages of 2, 3 and, 4 in the group of 5-year-old children. 5th stage was observed in the group of children, from 11-year-old to 13-year-old. Besides the laughing reaction, the behaviors namely; clapping, hiding face with hands, frowning, leaning forward, leaning back, sticking out tongue and rising shoulder were  noted. According to the findings of the research, children reacted by laughing most to the examples including visual and action scenes and they reacted by laughing least to the examples including verbal statements.



Key Words: Humor development, incongruity theory, humor