Koşullu lojistik regresyon çözümlemesi ve avrupa birliği verisi üzerine bir uygulama
Conditional logistic regression analysis and an application on european union data
Yazar: YÜKSEL AKAY ÜNVAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM ZOR
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İstatistik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: İstatistik = Statistics

Özet:
Lojistik regresyon çözümlemesi, bağımlı değişkenin nitel, bağımsız değişkenlerinise nitel ya da nicel olduğu durumlarda değişkenler arası ilişkilerin incelenmesindekullanılmaktadır. Yeterli gözleme sahip olmayan veri kümeleri için lojistikregresyon çözümlemesinin kullanılması yanlı parametre tahminlerine, yanlış p-değerlerine ve yanlış güven aralıklarına neden olmaktadır. Böyle durumlardakoşullu lojistik regresyon çözümlemesinin kullanılması daha uygundur. Koşullulojistik regresyon çözümlemesinden genellikle epidemiyolojide eşleştirilmiş olgu-kontrol düzenlerinin incelenmesinde yararlanılmaktadır.Bu çalışmanın amacı, koşullu lojistik regresyon çözümlemesini inceleyerekekonomide de eşleştirilmiş olgu-kontrol düzenleri ve Avrupa Birliği (AB) gibigündemdeki bir konu için koşullu lojistik regresyon çözümlemesi ile modeller eldeetmek ve üye ülkelerin üyelik sürecinde etkili olan değişkenleri belirlemektir.Çalışmanın kinci Bölümü'nde genel doğrusal regresyon modeli, iki grup ve çoklugrup lojistik regresyon modelleri, bu modeller için uyum iyiliği testleri gibi genelkavramlara yer verilmiştir. Üçüncü Bölüm'de koşullu olabilirlik yaklaşımı, koşullulojistik regresyon çözümlemesi vb. kavramlar açıklanmıştır. Dördüncü Bölüm'deeşleştirilmiş olgu-kontrol çalışmalarında koşullu lojistik regresyon çözümlemesininnasıl kullanıldığı incelenmiştir. Beşinci Bölüm'de çalışmada incelenen yöntemlerinAB'ye üye ve aday ülkelerin verileri yardımıyla uygulaması yapılmıştır. AB'ye üyeolan ülkeler üzerinden eşleştirilmiş olgu-kontrol düzenleri ile koşullu lojistikmodeller elde edilerek aday ülkelerin üye olma süresinin 8 yıldan kısa sürmesiolasılıkları tahmin edilmiştir. Son olarak, en iyi koşullu lojistik model içinhesaplanan etkinlik ölçülerine yer verilmiştir.Anahtar Kelimeler: Koşullu lojistik regresyon çözümlemesi, Eşleştirilmiş Olgu-Kontrol Çalışmaları, Koşullu En Çok Olabilirlik Yöntemi, Avrupa Birliği.Danışman: Yrd. Doç. Dr. brahim ZOR, Hacettepe Üniversitesi, statistik Bölümü,Risk Analizleri Anabilim Dalı.

Abstract:
Logistic regression analysis is used to investigate relationships between variablesfor categorical dependent variable and categorical or numerical independentvariables. Using the logistic regression analysis for data sets containing insufficentobservations cause biased parameter estimates, incorrect p-values, and incorrectconfidence intervals. In these conditions, it is more suitable to use conditionallogistic regression analysis. Conditional logistic regression analysis is generallyused in epidemiology to research matched case-control designs.The aim of this study is to investigate conditional logistic regression analysis andto show the use of the conditional logistic regression analysis for matched case-control designs in economy. This study also shows that conditional logisticregression analysis can be used for an important topic like European Union (EU)and to determine variables which are effective on membership process of membercountries.In the second part of this study, general linear regression model, binary group andmulti group logistic regression models, goodness of fit tests for these models, etc.are given. In the third part, conditional logistic regression approach, conditionallogistic regression analysis, etc. are explained. In the fourth part of the study, theuse of conditional logistic regression analysis in matched case-control designs isinvestigated. In the fifth part of the study, by means of the EU member andcandidate countries data, numerical examples are solved to clarify methods. FromEU member countries data with matched case-control designs, conditional logisticregression models are obtained and it is estimated that the probabilities ofmembership process for candidate countries are less than eight years. Finally,influence statistics are given for the best conditional logistic regression model.Keywords: Conditional Logistic Regression, Matched Case-Control Design,Conditional Likelihood Method, European Union.Advisor: Yrd. Doç. Dr. brahim ZOR, Hacettepe University, Department ofStatistics, Risk Analysis Division.