Milletlerarası tahkim anlaşmasının kurulması ve etkisi
Establishment and effects of the international arbitration agreement
Yazar: CANSU YENER
Danışman: PROF. DR. İLHAN HELVACI
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hukuk = Law ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Milletlerarası Tahkim Kanunu = International Arbitiation Law ; Tahkim = Arbitration ; Uluslararası anlaşmazlıklar = International conflicts ; Uluslararası anlaşmazlıklar = International conflicts ; Uyuşmazlık = Incompatibility ; Uyuşmazlık mahkemesi = Court of jurisdictional disputes

Özet:
Çalışmanın amacı, milletlerarası tahkim yolu ile uyuşmazlıkların çözümlenebilmesi için uyuşmazlığın tarafları arasında yapılması zorunlu olan milletlerarası tahkim anlaşmasının geçerli bir şekilde kurulabilmesinin ve bunun sonucunda milletlerarası tahkim anlaşmasının uyuşmazlığın çözümüne ve üçüncü kişilere etkisinin incelenmesidir. Milletlerarası tahkim anlaşmasının kurulması için bazı ön şartların ve unsurların varlığı gerekmektedir. Ayrıca milletlerarası tahkim anlaşmasının geçerli bir şekilde kurulabilmesi, Milletlerarası Tahkim Kanunu'nda ve milletlerarası sözleşmelerde aranan şekil şartlarını da taşımasına bağlıdır. 
Milletlerarası tahkim anlaşmasının, uyuşmazlığın çözümünde iki önemli etkisi vardır. Anlaşmanın olumlu etkisi sonucu hakemler, uyuşmazlığı çözme yetkisi kazanırken; olumsuz etkisi ile de anlaşma taraflarından birinin mahkemeye başvurması halinde diğer taraf, tahkim itirazında bulunarak uyuşmazlığın mahkemede çözümlenmesini engelleme imkanına sahip olur. Taraf iradesini temel alan milletlerarası tahkimde, milletlerarası tahkim anlaşmasında düzenlenen hususlar, tahkim yargılamasını şekillendirmektedir. Tarafların milletlerarası tahkim anlaşmasında yer verdikleri veya vermedikleri hususlara bağlı olarak, hakemler yargılama faaliyetini yürütmektedirler. Milletlerarası tahkim anlaşmasının içeriği, tahkim yargılamasına etkisi açısından önem taşımaktadır. Milletlerarası tahkim anlaşması bazı hallerde üçüncü kişilere de teşmil edebilmektedir. Böyle bir durumda milletlerarası tahkim anlaşmasının tarafı olmayan üçüncü kişi, tahkim anlaşmasına bağlı tutulabilmektedir.  
 Bu sebeple giriş ve sonuç bölümü hariç üç bölümden oluşan çalışmada, milletlerarası tahkimin en temel unsuru olan milletlerarası tahkim anlaşması kavramı ayrıntılarıyla incelendi. Milletlerarası tahkim anlaşmasının kurulabilmesi için gereken unsurlar ve şekil şartları, Milletlerarası Tahkim Kanunu ve milletlerarası sözleşmeler kapsamında irdelenerek; geçerli bir şekilde kurulan milletlerarası tahkim anlaşmasının etkileri ele alındı.

Abstract:
The purpose of the study is to examine the valid establishment of the international arbitration agreement which is mandatory to make between the parties to resolve the dispute by way of international arbitration and consequently the effect of the international arbitration agreement to the dispute resolution and to third parties. Some pre-requisites and elements are necessary in order to establish a valid international arbitration agreement. Furthermore, the establishment of a valid international arbitration agreement depends upon the existence of the formal clauses that are required by the Code of International Arbitration and international treaties.
International arbitration agreements have two important effects in resolving disputes. As to the positive effect, arbitrators gain the authority to resolve the disputes; whereas with the negative effect, in the case of one party who goes to court, the other party is entitled to prevent the court resolution of the dispute by invoking arbitration clause. In international arbitration, which takes the will of the parties as its basis, the issues regulated in the international arbitration agreement gives the arbitration its form. Arbitrators carry out the judicial activity in accordance with the issues that are included or not included in the arbitration agreement by the parties. The content of the international arbitration agreement is important for its influence on arbitration. International arbitration agreements can sometimes extend to third persons. In such situations, the third person who is not a party to the international arbitration agreement can be bound by the agreement.
For this reason, in this study, which is composed of three main parts other than the introduction and the conclusion, the concept of the international arbitration agreement, which is the most basic element of international arbitration, was examined in detail. The elements and formal requirements that are necessary to establish an international arbitration agreement were analyzed within the framework of the Code of International Arbitration and international treaties and thus, the effects of a validly established international arbitration agreement were discussed.