Serbest eczaneler için Hasta Güvenliği Kültürü Anketi'nin Türkçe versiyonu: Eczane çalışanlarının hasta güvenliği kültürü algılarının değerlendirilmesi
Turkish version of the patient safety culture survey for community pharmacies: Evaluation of patient safety culture perceptions of pharmacy employees
Yazar: SÜMEYYE HATİCE KURT
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NAZAN TORUN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Sağlık Yönetimi = Healtcare Management
Dizin: Eczacı-hasta ilişkileri = Pharmacist-patient relations ; Eczaneler = Pharmacies ; Güvenilirlik ve geçerlilik = Reproducibility of results ; Güvenlik kültürü = Safety culture ; Hasta güvenliği = Patient safety ; Çalışanlar = Workers

Özet:
Bu çalışmada Sağlık Araştırma ve Kalite Ajansı'nın (Agency for Healthcare Research and Quality-AHRQ) serbest eczaneler için geliştirmiş olduğu "Serbest Eczane Çalışanları İçin Hasta Güvenliği Kültürü" anketi kullanılmıştır. AHRQ bu anketi serbest eczane çalışanlarının hasta güvenliği kültürünü ölçmek amacıyla tasarlamıştır. Bu çalışma ile söz konusu anket Türkçeye uyarlanmış ve eczane çalışanlarının hasta güvenliği kültürü algısı değerlendirilmiştir. Ankara ili Çankaya ilçesinde faaliyet gösteren 392 eczane çalışanı bu araştırmanın çalışma grubunu oluşturmaktadır. Katılımcılardan yüzyüze anket yoluyla veri toplanmıştır. Anketin dil geçerliliği sağlandıktan sonra açımlayıcı faktör analizi (AFA) ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile yapı geçerliliği incelenmiştir. Türkiye'de serbest eczane çalışanlarının hasta güvenliği kültürü algılarını belirlemek üzere AHRQ'nun belirlediği alanlar üzerinden olumlu yanıt yüzdeleri ile korelasyonları hesaplanmıştır. Bu çalışmanın sonucuna göre "Takım Çalışması" (%5.3), "Personel Eğitimi ve Becerileri" (%91.7) ile "Fiziksel Mekân ve Çevre" (%90.6) alanlarının olumlu yanıt yüzdesi yüksektir. En düşük olumlu yanıt yüzdesi ise %56.2 ile "Personel, İş Yoğunluğu ve Hızı" alanına aittir. Çalışmada kadın çalışanların, eğitim düzeyi yüksek olan çalışanların, eczacı olan çalışanların ve çalışma yılı fazla olan ile haftalık çalışma saati 60 saatten daha az olan çalışanların hasta güvenliği kültürü algısının daha fazla olduğu tespit edilmiştir. Literatür taraması yapıldığında Türkiye'de, eczane çalışanlarının güvenlik kültürünü ölçmeye ve değerlendirmeye yönelik bir veri toplama aracına rastlanmamıştır. Bu nedenle uyarlama çalışmamız bu alanda ilk olmasıyla önem arz etmektedir. Serbest Eczane Çalışanları İçin Hasta Güvenliği Kültürü Anketi, Türkçeye uyarlanmış haliyle geçerli, güvenilir ve hasta güvenliği kültürünü ölçme değerlendirmede kullanılabilir bir ankettir. Ayrıca çalışma ortamı, çalışanların eğitimi, iş yoğunluğu, çalışma saatleri, personel sayısının yeterliği gibi nedenler hasta güvenliği kültürü algısını etkilemektedir. Bu nedenle eczanelerde hasta güvenliği kültürünü artırmak için bu alanlarda iyileştirmeler yapılmalıdır.

Abstract:
In this study, "Community Pharmacy Survey on Patient Safety Culture" which developed by Agency for Healthcare Research and Quality (AHRQ) was used. The survey was designed by AHRQ for evaluate safety culture of community pharmacy employees. With this study, the adaptation of the survey to Turkish, validity and reability analysis have been made. 392 pharmacy employees operating in Çankaya district of Ankara province constitute the working group of this research. Data was collected from participants through a face-to-face survey.Following the language validity of the survey was provided, the construct validity was examined by explanatory factor analysis (EFA) and confirmatory factor analysis (CFA). In order to determine the perceptions of patient safety culture of freelance pharmacy employees in Turkey, their correlations with positive response percentages were calculated over the areas determined by AHRQ. According to the results of this study, the percentage of positive responses in the areas of "Teamwork" (95.3%), "Staff Training and Skills" (91.7%) and "Physical space and Environment" (90.6%) is high. The lowest positive response percentage belongs to the field of "Staffing, Work Pressure, and Pace" with 56.2%. In the study of female employees, employees with high levels of education, the pharmacist employees and employees with less than 60 hours a year of work with more weekly working time there is the perception of a culture of patient safety. Concerning the literature review, no survey encountered in Turkey of the safety culture of pharmacy employees as a data collection tool for measuring and evaluation. Therefore, our adaptation study has importance as it is the first. The Community Pharmacy Survey on Patient Safety Culture is a valid, reliable survey with version of adapted in Turkish that can be used to measure and evaluate patient safety culture. In addition, reasons such as the working environment, employee training, labor intensity, working hours, and the adequacy of the number of employees affect the perception of patient safety culture. Therefore, improvements should be made in these areas to increase the culture of patient safety in pharmacies.