İlkokullarda çalışan yönetici ve öğretmenlerin eleştirel düşünme eğiliminin incelenmesi
Examination of the critical thinking dispposition of primary school administrators and teachers
Yazar: MUSTAFA POLAT
Danışman: DOÇ. DR. İDRİS ŞAHİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı /  Eğitim Yönetimi ve Denetçiliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eleştirel düşünce = Critical thinking ; Okul yöneticileri = School administrators ; Yatkınlık = Disposition ; Öğretmenler = Teachers ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu araştırmanın amacı okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimlerinin bazı değişkenlere göre incelenmesidir. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, İstanbul İli Sultangazi İlçesine bağlı 26 ilkokuldaki 1157 yönetici ve öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemi ise, olasılık örnekleme yöntemlerinden basit tesadüfi-random örnekleme yöntemi ile belirlenen 26 resmi ilkokulda görev yapan 443 yönetici ve öğretmenden oluşmaktadır. Bu araştırma kapsamında gerçekleştirilecek çalışma ile ilgili verilerin toplanmasında Semerci (2016) tarafından geliştirilen "Eleştirel Düşünme Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, yönetici ve öğretmenlerin eleştirel düşünme eğilimleri ile eleştirel düşünmenin boyutları olan açık fikirli, azim-sabırlı olma, esnek, sistematik ve üst biliş düşünme eğilimlerinin yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yönetici ve öğretmenlerin farklı cinsiyete, medeni duruma, kıdeme, branşa, eğitim düzeyine ve anne eğitim düzeyine sahip olmalarının eleştirel düşünme eğilimleri üzerinde anlamlı bir farka sahip olmadığı görülmüştür. Ancak eleştirel düşünme ile yaş, gazete ve kitap okuma alışkanlığı ve baba eğitim düzeyleri arasında anlamlı bir fark ortaya çıkmıştır. Yaşı büyük olan yönetici ve öğretmenlerin, yaşı küçük olanlara göre daha yüksek düzeyde sistematik düşünme eğilimi içinde oldukları ve daha yüksek düzeyde azim ve sabır eğilimi içinde oldukları ortaya çıkmıştır. Her gün gazete okuyan yönetici ve öğretmenlerin azim-sabırlı olma ve açık fikirli olma eğilimi düzeylerinin ayda bir iki defa ve fırsat buldukça gazete okuyan yönetici ve öğretmenlere göre daha yüksek düzeyde oldukları tespit edilmiştir. Her gün kitap okuyan yönetici ve öğretenlerin daha az okuyanlara göre azim-sabırlı olma eğilimlerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca baba eğitim düzeyi arttıkça yönetici ve öğretmenlerin üst bilişsel düşünme eğilimleri ile azim-sabırlı olma eğilim düzeylerinin de arttığı ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler: Yöneticiler, Eleştirel düşünme eğilimi, Yönetim, Öğretmenler.

Abstract:
The aim of this research is to examine the critical thinking dispositions of school administrators and teachers according to some variables. The research is a descriptive study in the survey model, which is one of the quantitative research methods. The population of the research consists of 1157 administrators and teachers in 26 primary schools in Sultangazi District of Istanbul Province. "Critical Thinking Scale" developed by Semerci (2016) was used to collect data related to the study to be carried out within the scope of this research. As a result of the research, it was determined that the critical thinking dispositions of the administrators and teachers and the sub-dimensions of critical thinking, open-minded, perseverance-patience, flexible, systematic and metacognitive thinking dispositions were found to be high. In addition, it has been observed that the fact that administrators and teachers have different gender, marital status, seniority, branch, education level and mother's education level does not have a significant effect on critical thinking dispositions. However, there was a significant relationship between critical thinking and age, newspaper and book reading habits, and father's education levels. It has been revealed that older administrators and teachers tend to think more systematically than younger ones, and tend to have a higher level of perseverance and patience. It has been determined that the level of perseverance, patience and open-mindedness of the administrators and teachers who read the newspaper every day is higher than the administrators and teachers who read the newspaper once or twice a month and whenever possible. It has been determined that administrators and teachers who read books every day have a higher tendency to be perseverance-patient than those who read less. It was revealed that as the education level of the father increased, the metacognitive thinking tendencies of the administrators and teachers and the level of perseverance-patience tendency increased.

Keywords: Managers, Critical thinking disposition, Management, Teachers.