Preeklampsili ve sağlıklı gebe kadınların beslenme alışkanlıkları ve bazı kan parametrelerinin karşılaştırılması
Comparation of the nutrition habits and some blood parameters of preeclamptic and healty pregnant women
Yazar: SEMA GÜLŞEN
Danışman: Y.DOÇ.DR. AHMET GÜNER
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Besin Hijyeni ve Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Besin Hijyeni ve Teknolojisi = Food Hygiene and Technology

Özet:
6. ÖZET Araştırma, preeklampsinin etiyoloj isinde beslenmenin önemim belirlemek amacıyla yapıldı. Araştırma kapsamında, preeklampsili gebeler ile sağlıklı gebelerin ekonomik ve sosyal durumları, obstetrik özellikleri, kan serum ve idrar analiz bulguları ve beslenme öyküleri değerlendirildi. Araştırmada sağlıklı gebe grubu Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniği'ne rutin kontrol amacıyla başvuran, herhangi bir hastalık tanısı konulmamış 2. trimesterdeki 155 sağlıklı gebeden, preeklampsi grubu ise, aynı kliniğe preeklempsi teşhisiyle yatırılan 92 gebeden oluşturuldu. Araştırmaya katılan gebelerden yazılı rızaları alındı. Sağlıklı ve preeklampsili gebe kadınlarla yüz yüze görüşülerek, ekonomik ve sosyal durumları, obstetrik özellikleri ve beslenme alışkanlıkları hakkında anket uygulaması, kan ve idrar örneklerinin laboratuar analizleri ve beden kütle indekslerinin belirlenmesi amacıyla antropometrik ölçümler uygulandı. Preeklampsili gebelerde 20 yaş altı ve 35 yaş üzerinde gebe kalma oranının sağlıklı gebelere göre önemli düzeyde (P<0,001) yüksek bulundu. Preeklampsili gebelerde ilköğretim seviyesinde eğitim görenlerin oranı (%88) sağlıklı gebelere (%62.6) göre önemli düzeyde (P<0.001) yüksek bulundu. Preeklampsili gebelerin büyük çoğunluğu (%74.8) 500 YTL ve altında aylık geliri olan bir dağılım gösterirken, sağlıklı gebe grubunda 801 YTL ve üzeri gelir dağılım oram (%50.3) en yüksek olarak belirlendi. Preeklampsili gebelerde ailedeki birey sayısı en yüksek 4-5 kişi dağılımında (%48.9), sağlıklı gebelerde 2-3 kişilik dağılımda (%55.5) bulundu. Emezisin (kusma) preeklampsili gebelerde 3. trimesterde önemli düzeyde (P<0.001) yüksek olduğu tespit edildi. Preeklampsili ve sağlıklı gebeler arasında beden kütle indeksi (BKÎ) açısından istatistiksel farklılık bulunmazken (P>0.05), sistolik ve diyastolik kan basıncı değerleri preeklampsi vakalarında önemli düzeyde (P<0.001) yüksek bulundu. Kan serumu trombosit sayısı, kalsiyum, protein ve albumin düzeyleri preeklampsi grubunda daha düşük, üre ve kreatinin düzeyleri ise daha yüksek değerde bulundu (P<0.001). Preeklampsili gebelerde LDL düzeyi daha düşük, VLDL düzeyi daha yüksek olarak belirlendi (P<0.001). Karaciğer enzimleri (SGOT, SGPT ve LDH) preeklampsi grubunda belirgin bir şekilde (P<0.001) daha yüksek bulundu. Preeklampsi vakalarının bulunduğu grupta yoğurt, ayran, peynir ve sütlaç gibi süt ürünlerinin hiç tüketilmemesinin sağlıklı gebe grubuna göre önemli düzeyde (P<0.001) yüksek olduğu belirlendi. Araştırmada preeklampsili gebelerin %51.1'inin, sağlıklı gebelerin 52%16.8'nin hiç süt tüketmediği belirlendi. Günde iki bardak süt tüketen preeklampsili gebelerin oram (%4,3) sağlıklı gebelerde belirlenen orandan (%27.1) önemli düzeyde (P<0.001) düşük bulundu. Preeklampsili gebelerin kuru baklagiller ile sebze ve makama-bulgurdan ibaret besin maddelerini ağırlıklı tüketmelerine karşın et ve ürünleri ile yumurtayı sağlıklı gebelere göre önemli düzeyde (P<0.001) düşük tükettikleri tespit edildi. Günde bir öğün et tüketim oram sağlıklı gebe grubunda %88.4, preeklampsi grubunda ise %27.2 olarak saptandı. Preeklampsili gebelerin %4 1.3 'ünün ayda 1-2 öğünde, sağlıklı gebelerin %49'unun ise haftada 1 öğünde balık tükettikleri belirlendi. Preeklampsili gebelerde ekmek ve kuru baklagillerin tüketiminin yüksek, buna karşın sebze ve meyve tüketiminin ise düşük olduğu ve farklılığın istatistiksel olarak önem arz ettiği (P<0.001) belirlendi. Sonuç olarak, preeklampsi hastası gebelerin eğitim düzeyleri ve ekonomik durumlarının sağlıklı gebelere göre oldukça düşük olduğu ve sosyo-ekonomik düzeylerine bağlı olarak büyüme, gelişme ve üreme üzerinde oldukça önemli bir yere sahip olan süt ve ürünleri, et ve ürünleri, balık ve yumurta gibi hayvansal kaynaklı besin maddelerini sağlıklı gebelere göre önemli düzeyde daha az tükettikleri yönünde birçok parametrede elde edilen bulgular, beslenmenin preeklampsinin etiyoloj isindeki başlıca faktörlerden birisi olduğunu güçlendirmektedir. 53

Abstract:
7. SUMMARY The aim of this study was to determine nutrition effect on the ethiology of Preeclampsia. In the research, economic and social status, obstetric characteristics, blood serum and urine analysis findings and nutrition habist of the preeclamptic and healty pregnants were investiagted. The control group was formed from 155 healty pregnants in the second trimester applied to the Pregnancy Clinic of the Medical Science Faculty of the Selçuk University. Preeclampsia group was formed from 92 pregnants admitted to the same clinic for treating. A written informed consent was obtained from each woman participated. Questionare included social and economic situation, obstetric characteristics and nutritional habits are answered by the pregnants in two goups. And also body mass index and laboratory analysis of blood and urine samples were investigated. Ratio of pregnancy under twenty years age and above thirty five years age was found higher in the Preeclampsia group than the control group. Ratio of primary education in the Preeclampsia group (88%) was higher than the control group (62.6%) statistically (PO.001). While a lot of the preeclamptic pregnants has income under 500 YTL, 50.3% of the pregnants in the control group has income above 801 YTL. Although person number in the families of pregnants in the Preeclampsia group was higher at 4-5 range, it was higher at 2-3 range in the control group. It was determined that vomiting is statistically higher (PO.001) in the preeclamptic pregnants at third trimester than the healty pregnants. Whereas no differences was seen in body mass index (P>0.05) between the control and Preeclampsia groups, sistolic and diastolic blood pressure was high statistically (P<0.001) in the Preeclampsia group. While trombosit count, calsium, protein and albumin level were lower urea, and creatine level were high statistically (P<0.001) in the Preeclampsia group. It was found that LDL colesterol was low and VLDL colesterol was high (P<0.001) in the Preeclampsia group. In addition to these findings, liver enzyme (SGOT, SGPT, LDH) level was found higher statistically (P<0.001) in the Preeclampsia group than the control group. It was determined that not consumption of yogurt, ayran, cheese and rice-pudding was statistically higher (P<0.001) in the Preeclampsia group than the control group. Although 51.1 percent of the preeclamptic pregnants was never consumed milk, this ratio was found 16.8 % in the healty pregnants. Ratio of consuming two glassses milk in a day was found lower statistically (P<0.001) in the Preeclampsia group (4.3 %) than the control group (27.1 %). 54It was determined that the dietary intake of haricot bean, vegetable and macaroni-boiled and pounded wheat was higher whereas the dietary intake of meat and meat products and egg was lower statistically (P<0.001) in the Preeclampsia group than the control group. Ratio of meat consumption once a day was 88.4 % in the control group and 27.2 % in the Preeclampsia group. It was determined that 41.3 percent of the Preeclampsia pregnants consumed fish once or twice in a month and 49 percent of the healty pregnants consumed fish once in a week. The high dietary intake of loaf and haricot bean and the low dietary intake of vegetable and fruit was also important statistically in Preeclampsia goup when compared to dietary intake of these food items in the control group. In conclusion, it was determined that education and income level of the preeclamptic pregnants was lower than the healty pregnants. Findings obtained in this investigation that preeclamtic pregnants consumed animal food products having important function on growing, developing and reproduction such as milk and milk products, meat and meat products, fish and egg lowerly than the healty pregnants, due to the fact that they have lower living standard strengthen that nutrition is one of the main factors on the ethiology of the preeclempsi. 55