Çoklu zeka kuramına göre hayat bilgisi dersinde sınıf içi etkinliklerinin incelenmesi
The investigation of classroom activities which are organized in terms of multiple intellgence theory in the lesson of life sciences
Yazar: YAVUZ AKPINAR
Danışman: DOÇ. DR. ASUDE BİLGİN
Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Başarı = Success ; Etkinlik = Efficiency ; Hayat bilgisi = Life science ; Hayat bilgisi dersi = Life science lesson ; Sınıf içi çalışmalar = In-class works ; Çoklu Zeka Kuramı = Multiple Intelligence Theory ; Çoklu zeka = Multiple intelligence ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
ÖZET Bu araştırmada çoklu zeka kuramının Hayat Bilgisi dersindeki öğrenci başarısı üzerindeki etkinliğinin ne olduğu araştırılmıştır. Araştırma, 2004-2005 Eğitim - Öğretim Yılı güz döneminde Dr.Necla Yazıcıoğlu İlköğretim Okulu'ndaki 3-B ve 3-F sınıflarında "Sağlıklı Büyüyelim" ünitesi işlenerek uygulanmıştır. Çalışma 20 Eylül -8 Ekim tarihleri arasını kapsamaktadır. Her bir ders saati 40 dakika olmak üzere toplam 600 dakikalık 15 ders saati süresi içinde uygulama bitirilmiştir. Bu uygulamada ilkin rastgele seçilen iki sınıf deney ve kontrol grubu olarak değerlendirilmiştir. Çoklu zeka kuramının etkinliğini ortaya çıkarmak için, işlenecek ünitenin hedeflerinden oluşan 20 maddelik bir başarı testi oluşturulmuştur. Her iki grubun düzeylerinin eşit olduğunu belirlemek için bu sorular ön test olarak uygulanmıştır. Grupların ön test puanları arasında anlamlı bir fark yoktur. Araştırmacı tarafından çoklu zeka kuramına göre düzenlenen planlar deney grubuna, standart planlar ise kontrol grubuna uygulanmıştır. Uygulama bittikten sonra her iki gruba da son test uygulanmıştır. Öğretmen ve okul yöneticilerin çoklu zeka kuramı hakkındaki düşüncelerini öğrenmek amacıyla 5 maddelik bir görüşme metni hazırlanmıştır. Velilerin, yapılan çalışmalar hakkındaki düşünceleri görüşme metni ile öğrenilmiştir. Öğrencilerin çoklu zeka kuramına göre hazırlanan Hayat Bilgisi planlannın uygulanmasından sonra, dersin işlenişi konusundaki görüşlerini öğrenmek amacıyla günlükler tutturulmuştur. Çalışmanın öğrenci düşüncelerine etkisi nitel araştırma teknikleriyle incelenip, öğrenci başarısına etkisinin nasıl olduğunu öğrenmek için başarı testi uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlar şunlardır: 1. Çoklu zeka kuramına göre hazırlanmış olan Hayat Bilgisi planlarının uygulanmasından sonra deney grubunun ön ve son test puanları arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. (p<.05) Kontrol grubunda böyle bir fark saptanmamıştır. 2. Deney ve kontrol gruplarının son test puanlan arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır.(p>.05) 3. Öğrencilerin" Sağlıklı Büyüyelim" ünitesine^ çoklu zeka kuramının belirlediği davranışlara uygun olarak derse katıldıkları tespit edilmiştir. Çoklu zeka kuramına göre hazırlanmış olan planların uygulanmasından sonra, öğrencilerin Hayat Bilgisi dersine olan ilgilerinin daha da artmış olduğu gözlemlenmiştir. Öğrencilerin gerek ders sırasında gerekse ders sonrasında çok mutlu oldukları görülmüştür. Günlüklerine yazdıkları yazılardan bunlar anlaşılmaktadır. 4.Uygulama sırasında sınıf içerisinde etkin olmayan, kendine güveni az olan öğrencilerin, farklı öğrenme ve öğretme etkinliklerine olumlu cevap verdikleri görülmüştür. Bu öğrenciler zaman zaman derse katılıp arkadaşlarıyla beraber heyecan duydukları, üzerilerinden çekingenliklerini attıkları görülmüştür. 5.Teknolojik araçlarla (projeksiyon makinesi, eğitim CD, müzik CD, slaytlar, fotoğraf makinesi) desteklenen çalışmalara öğrencilerin, ilgilerinin arttığı ve çalışmaları dikkatlice izledikleri görülmüştür. Ayrıca çoklu zeka kuramına göre hazırlanan planların uygulanması sırasında yapılan canlandırma, rol yapma, tartışma, hikaye tamamlama, şarkı oluşturma çalışmalarından, temizlik maddelerinin ne işe yaradığını anlatan etkinliklerden, oyun hamurlarıyla vücudumuzun organlarının yapılması ıııçalışmalarından, organlarımızın nasıl çalıştığını anlatan etkinliklerden, sağlıklı beslenmenin nasıl olduğunu anlatan oyunlardan olumlu yönde etkilendikleri gözlemlenmiştir. ö.Çoklu zeka kuramına dayalı öğrenme - öğretme etkirdiHerinin uygulanması sonucunda, öğrenci velilerinden de olumlu tepkiler alındığı görülmüştür. Bu tür çalışmaların öğrencileri, derse daha iyi motive ettiklerini belirtmişlerdir. Velilere verilen görüşme metinlerinden, öğrencilerin okulda yapılan çalışmaları evde istekli bir biçimde aileleriyle paylaştıkları görülmüştür. 7. Çalışmanın yapıldığı okuldaki öğretmenlere çoklu zeka kuramı hakkında düşüncelerini öğrenmek için bir görüşme metni sunulmuştur. Bu görüşme metninden çıkan sonuçlara göre; öğretmenlerin tamamı bu konuda kendilerini yeterli görmediklerini ifade etmişlerdir. Öğretmenler tararından çoklu zeka kuramına ön yargıyla yaklaşılmadığı, planların sınıflarda uygulamalarında olumlu sonuçlar elde ettiklerini ifade etmişlerdir. Farklı zeka tiplerine sahip öğrencilerin de derse katıldıklarım gözlemlediklerini belirtmişlerdir. Bu konuda hizmetiçi eğitim çalışmalarıyla, görsel ve yazılı materyallerle desteklenmek istediklerini ifade etmişlerdir. Çoklu zeka kuramının öğrenci kazanımları açısından olumlu olduğunu ancak programın çok yüklü olmasından dolayı konulan yetiştirmede sıkıntılar yaşadıklarını ifade etmişlerdir. 8.Çoklu zeka kuramına dayalı öğrenme - öğretme etkinlilerinin uygulanması sonucunda okul yöneticilerinin de görüşleri alınmıştır. Okul yöneticileri yeni yeni eğitim sistemimize giren çoklu zeka kuramı hakkında kendilerini yeterli görmediklerini ifade etmişlerdir. Bu konuda şiddetle hizmetiçi eğitime ihtiyaç duyulduğu belirtilmiştir. Çoklu zekanın öğrenciler için faydalı olacağına inandıklarını ancak sınıf mevcutlarının buna uygun olması gerektiğini ifade etmişlerdir. 9.Çoklu zeka kuramının uygulanması ile eğitim sistemimize sihirli bir değnek değmiş olmayacaktır. Ancak öğrencilere farklı yöntemlerle ders anlatma, onları daha etkin duruma getirici çalışmalar yapma ve bireysel farklılıklarım kabul ederek yaklaşma bir çok şeyi değiştirecektir. Bu çalışmada böyle bir uygulamanın öğrenciler üzerinde olumlu izleri görülmüştür. iv

Abstract:
ABSTRACT THE INVESTIGATION OF CLASSROOM ACTIVITIES WHICH ARE ORGANIZED IN TERMS OF MULTIPLE INTELLIGENCE THEORY IN THE LESSON OF LIFE SCIENCES The study was intended to investigate the impact of Multiple Intelligence Theory on the school success of students. The study was realized at Dr.Necla Yazıcıoğlu Elementary School during the automn term of 2004-2005 instruction year. Application was given to the classes of 3-B and 3-F by means of a life sciences unit "Lets grow up as Healthy",between 28 September-8 October.The study was finished totally in 600 minutes (every class was 40 minutes). At first step two classes was randomly selected as experimental and control groups.For understanding the effect of multiple intelligence theory, a knowledge test with 20 items which were prepared in accordance with the aims of the unit was given both groups. There was no significant difference between the mean scores of the groups.The lesson plans which were prepared according to the Multiple Intelligence Theory was applied to the experimental group and the standart plans was given to the control group by the researcher. An interwiew form with 5 items was developed for learning the thoughts of teachers and school menagers about Multiple Intelligence Theory.Another form was given to the parents of the students to check the opions of them about the application. During the study the students was asked to write on their diaries what they think and feel.In the study qualitative and quantitative methods were used. The results which were handled at the end of the study was given below: 1)A significant difference was found between the pre and post test scores of the experimental group which they were given a lesson as instructed according to the multiple intelligence theory (p<.05).There was not such a difference between the pre and post test scores of the control group. 2)A significant difference was not found between the post test scores of experimental and control group (p>.05). 3)According to the observation notes of the researcher (that was the teacher) the students of the experimental group were very interested and included with the class. They also reported their interest and happiness in the diaries. 4)During the treatment passive and low self esteem studentsalso reacted positively to the instructional environment. They were motivated and left their shyness in the class. 5)Technological material that were used in the study (as projection machine,educational CDs,music CDs,slights,fotograph machine) was caused a great increase at the interest of the students. All the students in the experimental group were effected positively by the activities as role playing,animations,singing,finishing the story..activities with the game dough etc... 6)The parents of the experimental group students were also reported that their children shared positive reactions about the studies in the class.7) An interview form was given to the teachers. The results showed that the teachers weren't consider themselves as sufficient in this issue. They were not approaching to this theory as having negative prejudices. Rather they reported positive consequences when they tried new plans that are developed in terms of multiple intelligence theory. 8)The thoughts of the school manegers were also asked. They said that they ddon't know much enough about multiple intelligence theory. They need severely to workshops about this area. They believe the application of this theory will be very useful but it is needed to have smaller number of students in the classes. 9)It is sure that it is not a magical thing the using of this theory,but it will cause the teachers to become sensitive to the individual differences of the students. The teachers will try to instruct in different ways and the success of the studentss will arise. In this study a positive effect on student success was seen. VI