Prediyabet tanısı alan hastalarda yaşam tarzı değişikliği ve farmakolojik tedavinin glisemik parametrelere etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of lifestyle change and pharmacological therapy on glicemic parameters in patients diagnosed with prediabeties
Yazar: FATİH DEMİR
Danışman: PROF. DR. BERRİN TELATAR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Egzersiz = Exercise ; Glisemik indeks = Glycemic index ; Metformin = Metformin ; Prediabetik durum = Prediabetic state ; Yaşam tarzı = Life style

Özet:
Amaç: Prediyabet tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de önemli bir halk sağlığı sorunudur. Prediyabetli hastanın tanısı koymak ve aşikar diyabete geçişi önlemek koruyucu hekimliğin önemli görevlerinden biridir. Diyabet Merkezi'mize  başvuran ve prediyabet tanısı ile en az 3 ay süre ile takip edilmiş hastaların, yaşam tarzı değişikliği ve metformin kullanımının glisemik parametrelere etkisini retrospektif olarak incelemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız kesitsel analitik tipte bir çalışma olup 1 Temmuz 2022-1 Ekim 2022 tarihleri arasında Fatih Sultan Mehmet Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde yürütüldü. Çalışmanın evrenini 01.01.2022 – 01.06.2022 tarihleri arasında FSM EAH Üsküdar Diyabet Merkezi'ne başvuran ve başvuru anında prediyabet tanısı alan 50 hasta oluşturmaktadır. Çalışmamıza ilk başvurusu anında prediyabet tanısı aldıktan sonra en az 3 ay takip edilmiş ve kontrol başvurusunu yapmış hastalar kabul edildi. Araştırmaya katılmayı kabul eden ve araştırmaya dahil olma kriterlerini sağlayan 44 hasta ile araştırma tamamlandı. Tarafımızca oluşturulan Prediyabetik Hasta Değerlendirme Formu hastalarla yüz yüze görüşme yöntemi ile dolduruldu. Hastalar yaşam tarzı değişikliği(YTD) önerilen ve YTD önerisine ek metformin kullananlar olarak iki gruba ayrıldı. Her iki grubun başvuru anında  ve başvurudan 3 ay sonra HbA1C, açlık kan şekeri ve lipit profili (kolesterol, TG, HDL ve LDL) ve Tanita cihazı ile ölçülmüş vücut kompozisyon ölçümleri (kas kitlesi, yağ kitlesi, VKİ) veri toplama formuna kayıt edilerek ölçümler karşılaştırıldı.
Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen 44 prediyabet tanılı  hastanın yaş ortalaması 52.15±8.15 yıldır (min:31-max=69). Hastaların %88,6'sı kadın, %52,3'ü ev hanımıdır. Hastaların %59,1'ine YTD önerilmiş ve %40,9'una YTD önerisine ek metformin başlanmıştır. Hastaların %47,7'sinin haftada en az 150 dakika tempolu yürüyüş yaptığı, %47,7'sinin diyet programına uyduğu bulunmuştur. YTD veya YTD önerisine ek metformin kullanan hastalarda HbA1C,AKŞ ve yağ kitlesinde anlamlı azalma saptanmıştır (p<0,05).YTD ile YTD+metformin grubu karşılaştırıldığında değişimlerde  anlamlı farklılık saptanmamıştır. Egzersize uyum sağlayan hastalarda HbA1C, açlık kan şekeri, VKİ ve yağ kitlesinde anlamlı azalma, HDL düzeyinde ise önemli artma saptanmıştır (p<0,05).Diyet uyumu olan hastalarda HbA1C, kolestrol, LDL,VKİ ve yağ kitlesinde anlamlı azalma saptanmıştır (p<0,05).
Sonuç: Prediyabet pek çok faktörün etkilediği ve geri döndürülebilir bir hastalıktır. Risk altındaki bireyler belirlenmeli prediyabetin diyabete ilerlemesi ve erken dönem komplikasyonları ile karşılaşmadan önlem alınmalıdır. Çalışmamızda yaşam tarzı değişikliklerinin glisemik değerlere olumlu etkisi olduğu saptanmıştır. Birinci basamakta prediyabet tanısı koyduğumuz kişilere yaşam tarzı değşiklilerinin ne kadar önemli olduğu her ziyarette tekrarlanmalı ve yapmaları konusunda teşvik edilmelidir.

Anahtar kelimeler: Prediyabet, yaşam tarzı değişikliği, metformin, egzersiz.

Abstract:
Objective: Prediabetes is an important public health problem in our country as well as all over the world. Diagnosing the patient with prediabetes and preventing the transition to overt diabetes is one of the important tasks of preventive medicine. We aimed to retrospectively examine the effects of lifestyle changes and metformin use on glycemic parameters in patients who applied to our Diabetes Center and were followed up for at least 3 months with the diagnosis of prediabetes.
Materials and Methods: Our study is a cross-sectional analytical type and was conducted between 1 July 2022 and 1 October 2022 at Fatih Sultan Mehmet Training and Research Hospital. The population of the study consists of 50 patients who applied to FSM EAH Üsküdar Diabetes Center between 01.01.2022 and 01.06.2022 and were diagnosed with prediabetes at the time of admission. Patients who were followed up for at least 3 months and applied for control after being diagnosed with prediabetes at the time of their first admission to our study were accepted. The study was completed with 44 patients who accepted to participate in the study and met the inclusion criteria. The Prediabetic Patient Evaluation Form created by us was filled in with the face-to-face interview method. The patients were divided into two groups as those who recommended intensive lifestyle change (ILS) and those who used metformin in addition to the ILS recommendation. HbA1C, fasting blood glucose and lipid profile (cholesterol, TG, HDL and LDL) and body composition measurements (muscle mass, fat mass, BMI) measured by the Tanita device are compared at the time of application and 3 months after the application of both groups were recorded in the data collection form.
 Results: The mean age of 44 patients with prediabetes included in our study was 52.15±8.15 years (min:31-max=69). 88.6% of the patients were women and 52,3% were housewives. ILS was recommended to 59,1% of the patients, and 40,9% of the patients were started on additional metformin. It was found that 47% of the patients did physical exercise for at least 150 minutes a week, and 47,7% followed the diet program. A significant decrease was found in HbA1C, fasting blood glucose and fat mass in patients using metformin in addition to the ILS or ILS recommendation (p<0.05). When the ILS and ILS+metformin groups were compared, no significant difference was found in the changes. There was a significant decrease in HbA1C, fasting blood sugar, BMI and fat mass, and a significant increase in HDL levels in patients who were adaptive to exercise (p<0.05). A significant decrease was found in HbA1C, cholesterol, LDL, BMI and fat mass in patients who were diet-compliant (p<0.05). There was a significant decrease in HbA1C, fasting blood glucose, BMI and fat mass, and a significant increase in HDL levels in patients who were adaptive to exercise (p<0.05). A significant decrease was found in HbA1C, cholesterol, LDL and fat mass in patients who were adhered to diet (p<0.05).

Conclusion: Prediabetes is a reversible disease that is affected by many factors. Individuals at risk should be identified and precautions should be taken before the progression of prediabetes to diabetes and early complications. In our study, it was determined that lifestyle changes had a positive effect on glycemic values. The importance of lifestyle changes should be repeated at each visit for individuals diagnosed with prediabetes in primary care and they should be encouraged for ILS.


Keywords: Prediabetes, lifestyle change, metformin, exercise.