PSA dansitesi ile multiparametrik prostat MRG arasındaki korelasyonun prostat kanseri tanısındaki değeri
The correlation between psa density and multiparametric prostate MRİ in the diagnosis of prostate cancer
Yazar: AHMET ASLANOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN SAYGIN
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Üroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Üroloji = Urology
Dizin: Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Prostat = Prostate ; Prostat hastalıkları = Prostatic diseases ; Prostat neoplazmları = Prostatic neoplasms ; Prostat spesifik antijeni = Prostate specific antigen

Özet:
Prostat kanseri günümüzde erkeklerde görülen en önemli sağlık sorunlarından birisidir. Tüm popülasyonda en sık beşinci, erkeklerde ise en sık ikinci kanserdir. Yaşlı erkeklerde en sık görülen solid organ tümörüdür. Her yedi erkekten birinde yaşamı boyunca prostat kanserine yakalanma riski mevcuttur. 2018 verilerine göre prostat kanseri, dünya genelinde tahmini 1.6 milyon yeni tanı ile tüm kanserlerin %7.1'ini oluşturmaktadır.
Yaşlı popülasyonun giderek artış göstermesi, prostat kanserinin ileriki yaşlarda sıklığının artmasına neden olmaktadır. Bu bağlamda çalışmamızda; non-invaziv tanı yöntemleri olan PSAD ile prostatın Mp-MRG'nin prostat kanseri tanısındaki öngörülebilirliğini araştırmayı amaçladık.
Ocak 2017-Aralık 2021 tarihleri arasında Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Hastanesi Üroloji Polikliniğine başvuran, yaşları 48 ile 82 arasında değişen 193 hastanın dosyaları retrospektif olarak taranıp değerlendirildi. Kontrollerinde serum PSA değeri yüksek ve Mp-MRG'leri mevcut olan hastalar çalışmamızda yer aldı. Hasta MRG verileri PIRADSv2'ye göre yorumlanıp değerlendirildi.  Hasta prostat biyopsileri konvansiyonel olarak 12 ve/veya 16 kadran trucut TRUS eşliğinde yapıldı. 
Fiziki muayenesi ve kliniğinde altta yatan bir enfeksiyonu olan (akut ve kronik prostatit, idrar yolu enfeksiyonu gibi) ve serum PSA değerini etkileyebilecek herhangi bir girişim (sistoüretroskopi, transüretral rezeksiyon, akut üriner retansiyon gibi) olduğu düşünülen hastalar çalışmamıza dâhil edilmemiştir.
Çalışmamızda yer alan hasta PSA'larının alt sınırını 2.5ng/ml, üst sınırını 25ng/ml olarak belirledik. PSAD için cut off değer 0.15ng/ml/cc olarak belirlerken ve <0.15 olan hastalar grup 1 ve ≥0.15 olan hastalar grup 2 olarak kategorize edildi. Çalışmamızda PIRADS skoru 3 olan hastalar şüpheli grubu oluştururken, PIRADS skoru 4 ve 5 olan hastalar ise riskli grubu oluşturmaktadır. 
Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde hastaların prostat biyopsi sonuçlarına göre PSAD ile PIRADS skorları arasında prostat kanseri tanısında pozitif yönlü anlamlı bir ilişkinin olduğu görüldü. Ayrıca bu iki parametrenin kombine kullanımında özgüllüğünde, en az birinin varlığında ise duyarlılığında anlamlı bir yükselmenin olduğu izlenmektedir. Sonuç olarak bu veriler ışığında PSAD ve Mp-MRG'nin birlikte kullanılması, kanser tanısında gereksiz prostat biyopsilerinin önüne geçebilir ve ayrıca biyopsi sonrası oluşabilecek komplikasyonlarını da önemli ölçüde azaltacağını öngörmekteyiz.
Anahtar Kelimeler: Prostat kanseri, PSAD, Mp-MRG, PIRADS

Abstract:
Prostate cancer is one of the most important health problems in men. It is the fifth most common cancer in the entire population and the second most common cancer in men. It is the most common solid organ tumor in elderly men. One in seven men has a lifetime risk of developing prostate cancer. According to 2018 data, prostate cancer accounts for 7.1% of all cancers with an estimated 1.6 million new diagnoses worldwide.
The gradual increase in the elderly population causes the incidence of prostate cancer to increase in older ages. In this context, it was aimed to investigate the predictability of PSAD and Mp-MRI of the prostate, which are non-invasive diagnostic methods, in the diagnosis of prostate cancer.
Between January 2017 and December 2021, 193 patients aged between 48 and 82 who applied to Sivas Cumhuriyet University Hospital's Urology Outpatient Clinic were retrospectively studied. Patients with Mp-MRI imaging and high serum PSA values were included in the study. Patient MRI data were interpreted and evaluated according to PIRADSv2. Patient prostate biopsies were conventionally performed in 12 and/or 16 quadrants by tru-cut TRUS.
Patients with an underlying infection (such as acute or chronic prostatitis, urinary tract infection) in their physical examination and who were thought to have had any interventions (such as cystourethroscopy, transurethral resection, acute urinary retention) that could affect the serum PSA value were not included in the study.
The lower limit of PSA of the patients included in the study was determined as 2.5ng/ml and the upper limit was determined as 25ng/ml. The cut-off value for PSAD was determined as 0.15ng/ml/cc, and patients with <0.15 were defined as group 1 and patients with ≥0.15 as group 2. Patients with a PIRADS score of 3 were determined as the equivocal group, and patients with a PIRADS score of 4 or 5 were determined as the risky group.
As a result of the examinations and evaluations, it was observed that there was a positive and significant relationship between PSAD and PIRADS scores in the diagnosis of prostate cancer according to the prostate biopsy results of the patients. In addition, it is observed that there is a significant increase in the specificity of these two parameters when used in combination and the sensitivity of the use of at least one of them. As a result, it is predicted that the use of PSAD and Mp-MRI together can prevent unnecessary prostate biopsies in the diagnosis of cancer and also significantly reduce the complications that may occur after a biopsy.
Keywords: Prostate cancer, PSAD, Mp-MRI, PIRADS