Jinekolojik kanserli kadınlarda kişilik özelliklerinin özbakım gücüne etkisi
The effect of personality traits on self-care strength in women with gynecological cancer
Yazar: HURİ ÇOLU
Danışman: DOÇ. DR. ELİF ULUDAĞ
Pamukkale Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Hemşirelik = Nursing ; Jinekoloji = Gynecology ; Kanser =   ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Özbakım = Self-care

Özet:
Bu araştırmanın amacı jinekolojik kanser tanısı alan kadınlarda kişilik özelliklerinin öz bakım gücünü yordama durumlarını incelemektir. Araştırma tanımlayıcı, kesitsel ve ilişkisel tiptedir. Veriler bir üniversite hastanesinin Tıbbi Onkoloji Kemoterapi Ünitesinde 10.10.2021-12.02.2023 tarihleri arasında toplanmıştır. Veriler "Kişisel bilgi formu", "Cervantes Kişilik Özelikleri Ölçeği "ve "Öz bakım Gücü Ölçeği" aracılığı ile toplanmıştır. Örnekleme alınacak kişi sayısı, G-Power güç analizi programı, A priori aşaması ile hesaplanmıştır. Güç analizinde doğrusal regresyon analizi baz alınarak, 0.05 anlamlılık düzeyi, %99 güç ve orta etki (0.15) ile örneklem büyüklüğü 161 kadın olarak belirlenmiştir. Araştırma örneklem kriterlerine uyan 200 kadın ile tamamlanmıştır. Araştırmada gelişigüzel örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Yüzde, ortalama ve standart sapma kullanılarak tanımlayıcı istatistikler yapılmıştır. Cervantes Kişilik Ölçeği alt boyut puan ortalamaları ve Öz Bakım Gücü Ölçeği toplam puan ortalaması arasındaki ilişki Pearson Korelasyon analiziyle incelenmiştir. Cervantes Kişilik Ölçeği alt boyutlarının öz bakım gücünü yordama durumunu incelemek amacıyla basit doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. Analiz sonucuna göre Cervantes Kişilik Özellikleri Ölçeği Dışa/İçe Dönük Olma Alt Boyutu öz bakım gücünün %37.5'ini yordamış (R2: 0.375) ve öz bakım gücünü %0.613 kat arttırmıştır (β=-0.613). Cervantes Kişilik Özellikleri Ölçeği Duygusal Denge/ Nörotizm Alt Boyutu öz bakım gücünün %20.1'ini yordamış (R2: 0.201) ve öz bakım gücünü %0.453 kat arttırmıştır (β=-0.453). Cervantes Kişilik Özellikleri Ölçeği Tutarlı/ Tutarsız Olma Alt Boyutu öz bakım gücünün %30.4'ünü yordamış (R2: 0.304) ve öz bakım gücünü %0.551 kat arttırmıştır (β= -0.551). Araştırmanın sonucunda kişilik özelliklerinin, öz bakım gücünü yordayıcı bir faktör olduğu bulunmuştur. Kişilik özelliklerinin öz bakım gücü ile yakından ilişkili olduğu görülmüş olup bireyselleştirilmiş sağlık hizmetinin ve eğitiminin verilmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Jinekoloji, Kanser, Kişilik Özellikleri, Öz Bakım, Hemşirelik

Abstract:
The aim of this study is to investigate the predictive power of personality traits on self-care agency in women diagnosed with gynecological cancer. A descriptive, cross-sectional, and correlational study design was employed. Study data were collected in the Medical Oncology Chemotherapy Unit of a university hospital between October 10, 2021 and February 12, 2023. Data collection tools included a "Personal Information Form," the "Cervantes Personality Traits Scale," and the "Self-care Agency Scale". The sample size was calculated on the G-Power software by using the A priori statistical power analysis. Accordingly, the sample size was found as 161 women by using linear regression analysis, based on a significance level of 0.05, a power value of 99%, and a medium effect size (0.15). The study was completed with 200 women who met the sampling criteria. Random sampling method was used in the research. Descriptive statistics were presented using percentage, mean, and standard deviation values. The correlation between the mean scores on the sub-dimensions of the Cervantes Personality Traits Scale and the total Self-Care Agency Scale was examined using Pearson Correlation analysis. According to the results of the analysis, Cervantes Personality Traits Scale's Extraversion/Introversion Sub-dimension predicted 37.5% of self-care power (R2: 0.375) and increased self-care power by 0.613% (β=-0.613). Cervantes Personality Traits Scale Emotional Balance/ Neuroticism Sub-dimension predicted 20.1% of self-care power (R2: 0.201) and increased self-care power 0.453 times (β=-0.453). The Cervantes Personality Traits Scale Consistency/Inconsistency Sub-dimension predicted 30.4% of self-care power (R2: 0.304) and increased self-care power 0.551 times (β= -0.551). Simple linear regression analysis was employed to examine the predictive power of the sub-dimensions of the Cervantes Personality Traits Scale on the self-care agency. As a result of the research, it was found that personality traits were predictive factors of self-care agency. Also, personality traits were closely correlated to the self-care agency. It is recommended to provide individualized healthcare and education.
Keywords: Gynecology, Cancer, Personality Traits, Self-care, Nursing