Sulu çözeltilerden çörekotu küspesi ile boyar maddelerin adsorpsiyon yöntemi ile gideriminin incelenmesi
Investigation of dye removal from aqueous solutions by using nigella sative waste via adsorption
Yazar: NUREDDİN NUMAN ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. ELÇİN DEMİRHAN YILMAZ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Kimya Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering

Özet:
Günümüzde sanayide kullanılan su miktarının artmasından dolayı, sadece insanlar için değil aynı zamanda ekosistem ve sudaki hayat da büyük tehlike altındadır. Dolayısıyla temiz su ihtiyacı artmıştır. Bu sebeple suyu temizlemek için daha kolay ve daha ucuz yöntemlere ihtiyaç vardır. Bir çok çalışma yapılmış ve bu çalışmalardan, ekonomik olması, esnek ve basit bir dizaynı olması, uygulamasının kolay olması ve toksik kirleticiler içermemesi sebepleriyle en etkili olarak boyar madde gideriminde adsorpsiyon prosesinin kullanılabileceği görülmüştür. Aktif karbon en yaygın kullanılan adsorbandır fakat çok pahalıdır. Dolayısıyla, boyar madde giderimi için tarımsal veya doğal atıklar ucuz alternatif adsorbanlar olarak araştırılmaya başlanmıştır.
Bu çalışmada boyar maddelerin sulu çözeltilerinden çörekotu küspesi ile renk gideriminin incelenmesi amaçlanmıştır. Box-Behnken deneysel tasarım yöntemi kullanılarak, pH, adsorban miktarı ve sıcaklık gibi çeşitli parametrelerin etkisi incelenmiş ve adsorpsiyon mekanizması değerlendirilmiştir. Deneylerin sonuçlarından elde edilen verilere göre adsorpsiyon kinetikleri incelenmiş ve uygun olan seçilmiştir. Sonuçlara göre, çörekotu küspesi sulu ortamlardan boyar madde giderimi için, yeterli adsorpsiyon kapasitesine sahip, çevre dostu ve etkili bir doğal adsorban olduğu kanıtlanmıştır.

Abstract:
Nowadays water pollution is high threat not only for us and also aquatic life and ecosystem because of increase in industrial usage of water. So the demand of clean water increases. Therefore it is needed to develop easier and cheaper ways to clean the water. Many methods are reported to remove dyes from effluents and adsorption is one of the most effective processes of advanced wastewater treatment according to the advantages such as initial cost, flexibility and simplicity of design, ease of operation and insensitivity to toxic pollutants.  Activated carbon is the most commonly used adsorbent but it has high cost. Therefore, attempts have been made to find inexpensive alternative adsorbents including natural and waste materials from agriculture for dye removal.
In this study it was aimed to investigate the use of Nigella Sative waste for removing of Reactive Blue 19 dye from aqueous solutions. The effect of several parameters such as pH, adsorbent concentration and temperature was studied by using Box Behnken design and adsorption mechanisms were evaluated. Moreover, according to the data obtained from the adsorption experiments, the most suitable adsorption kinetik models were examined. Based on the results, Nigella Sative waste has found as an effective and eco-friendly alternative for the cleanup of dye-polluted aqueous media as a new natural sorbent with desirable absorption capacity.