Halk Elinde Yetiştirilen Ramlıç Koyunlarında Bazı Morfolojik ve Verim Özelliklerinin Araştırılması
Investigation of Some Morphological and Production Traits of Ramlıç Sheep Raised in A Private Farm
Yazar: YETİŞ YAYVAN
Danışman: DOÇ. DR. BANU YÜCEER ÖZKUL
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Büyüme = Growth ; Koyunlar = Sheep ; Yaşanabilirlik = Livability

Özet:
Bu araştırma, yetiştirici koşullarında yetiştirilen Ramlıç koyunlarında döl verimi, süt verimi, kırkım sonu canlı ağırlık, bazı vücut ölçüleri ve yapağı özellikleri ile kuzularda büyüme ve yaşama gücünün belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.

	Araştırmanın hayvan materyalini toplam 286 baş Ramlıç koyun ve bu koyunlardan doğan 298 baş kuzu oluşturmuştur. Ramlıç koyunlarda tek doğum oranı % 87,1, ikiz doğum oranı % 12,9, bir doğuma ortalama kuzu sayısı 1,1, kuzu verimi % 104,2 olarak hesaplanmıştır. Ramlıç kuzularda doğum, 75, 90 ve 120. gün canlı ağırlık ortalamaları sırasıyla 4,36±0,05; 20,01±0,20; 22,47±0,22 ve 27,72±0,31 kg olarak tespit edilmiştir.  Araştırmada Ramlıç kuzuların 30, 60, 90 ve 120. gün yaşama gücü değerleri sırasıyla % 97,65; 95,97; 94,30 ve 93,29 olarak belirlenmiştir. Ramlıç koyunlarda laktasyon süt verimi; 2 yaşlılarda 57,04±2,06; 3 yaşlılarda 57,44±5,15 ve 4 yaşlılarda 63,40±1,93 kg, laktasyon süresi aynı sırayla 175,88±3,11; 177,64±4,15 ve 178,62±4,49 gün olarak bulunmuştur. Ramlıç koyunlarda kırkım sonu canlı ağırlık, cidago yüksekliği, sağrı yüksekliği, göğüs derinliği, vücut uzunluğu ve göğüs çevresi değerlerine ait ortalamalar sırasıyla, 54,19±0,23 kg, 70,90±0,12; 70,45±0,14; 31,89±0,07; 67,94±0,13 ve 95,72±0,58 cm olarak ölçülmüştür.

        Ramlıç koyunlarda elyaf çapı (incelik), lüle uzunluğu, randıman, elastikiyet ve mukavemet değerlerine ait ortalamalar sırasıyla 23,68±0,31 μ; 6,38±2,23 cm; % 54,0±1,0; % 28,46±0,70 ve 11,46±0,41 cN/tex olarak tespit edilmiştir.
 
	Sonuç olarak, yetiştirici koşullarında Ramlıç koyunları üzerinde yürütülmüş olan bu çalışma ile elde edilen verim özellikleri neticesinde Ramlıç ırkının yetiştiriciye önemli bir katkı sağlayabileceği söylenebilir.

Abstract:
This study was carried out to determine the reproductive performance, milk yield, live weight after shearing, some body measurements and wool characteristics of ewes as well as growth and survival rate of lambs in Ramlıç sheep raised in a private farm. 	

	The animal materials of the study consisted of 286 Ramlıç ewes and 298 lambs from those of ewes. Mean reproductive performance were determined as 87,1% for single birth rate, 12,9% for twin birth rate, 1,1 for litter size, and 104,2% for lamb production. The birth weight and live weights at the 75th, 90th, and 120th days of Ramlıç lambs were found as 4,36±0,05; 20,01±0,20; 22,47±0,22 and 27,72±0,31 kg, respectively. The survival rates of Ramlıç lambs at the 30th, 60th, 90th and 120th days were calculated as 97,65; 95,97; 94,30 and 93,29%, respectively. The lactation milk yield of Ramlıç ewes from 2, 3 and 4 years old were found to be 57,04±2,06; 57,44±5,15 and 63,40±1,93 kg, while the lactation period was determined as 175,88±3,11; 177,64±4,15 and 178,62±4,49 days, respectively. The average live weight, withers height, rump height, chest depth, body length and chest circumference values of Ramlıç ewes were measured as 54,19±0,23 kg, 70,90±0,12 cm; 70,45±0,14 cm; 31,89±0,07 cm; 67,94±0,13 cm and 95,72±0,58 cm, respectively . 

       The average values of fiber diameter (fineness), fiber length, wool yield, elasticity and strength of Ramlıç wool were found out as 23,68±0,31 μm; 6,38±2,23 cm; 54,0±1,0%, 28,46±0,70 % and 11,46±0,41 % cN / tex, respectively.
 
	As a result, it can be said that the Ramlıç breed could be make an important contribution to the breeders, depending on the level of yield characteristics obtained.