hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
İklim değişikliğinin iç sulardaki su ürünleri yetiştiriciliğine olan etkilerinin havza bazlı incelenmesi
Basin-based investigation of impacts of climate change on in-land aquaculture in Turkey
Yazar: AYŞE TATMA
Danışman: DOÇ. DR. GÖKŞEN ÇAPAR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Su Politikaları ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Balıkçılık Teknolojisi = Fisheries Technology ; Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Su politikaları = Water policies ; Su yönetimi = Water management ; Su ürünleri = Aquatic products ; İklim değişikliği = Climate change

Özet:
İklim değişikliği ülkemiz ile beraber dünyanın da önündeki en büyük olası felaketlerden biridir. Su ürünleri yetiştiriciliği sektörü, insan kaynaklı faaliyetlerin bir sonucu olan iklim değişikliğinin etkileri karşısında oldukça hassas bir konumdadır. İklim değişikliğinin iç sulardaki su ürünleri yetiştiriciliğine olan etkilerinin araştırıldığı bu çalışmada, Türkiye'de 25 havzada bulunan 1440 aktif su ürünleri yetiştiriciliği işletmesinden, her havzadaki farklı kaynak türlerini kapsayacak şekilde 257 işletme ile telefon üzerinden anket yöntemiyle veriler toplanarak sonuçlar değerlendirilmiştir. Çalışmada iklim değişikliğinin etkilerinin ilk olarak su miktarı ve kalitesi üzerinde görüldüğü ve buna bağlı olarak azalan su kalitesi ile balık sağlığı ve refahının olumsuz etkilendiği görülmüştür. Su kaynaklarının paylaşımı konusunda sorun yaşayan ve su kaynağı üzerinde iklim değişikliğinin etkilerini hisseden üreticilerin, işletmeleri ve sektör geleceği hakkında su kıtlığı, kuraklık ve su paylaşımı konularında daha yoğun kaygı duydukları tespit edilmiştir.

Abstract:
Climate change is the most severe disaster that our country and the world faces. Aquaculture sector is quite vulnerable to the impacts of climate change. In this study, where the impacts of climate change on in-land aquaculture production is investigated, a survey was prepared and data were collected from 257 plants out of 1440 active plants in 25 river basins of Turkey.  It was figured out that the impacts of climate change were observed first on water quantity and quality, resulting in deterioration of fish health and welfare. It was concluded that the producers who have water sharing problems and feel the adverse impacts of climate change have higher degree of concern about their business and the future of the sector regarding water scarcity, drought and share of water resources.
Müteahhirûn Dönemi Kelâm'ında tartışma ahlâkı (Âdâb-ı Sedâd min İlmi'l-Âdâb adlı eser örnekleminde)
Islamıc disputation/dialectical theory in late period of kalam: The Sample of Ᾱdāb Sadād min Ilm al- Ᾱdāb
Yazar: SİNAN GÜNDOĞDU
Danışman: PROF. DR. MAHMUT AY
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Kelam Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Adab = Morals ; Ahlak = Morality ; Ahmed Cevdet Paşa = Ahmet Cevdet Pasha ; Cedel = Cedel ; Diyalektik = Dialectic ; Kelam = Islamic theology ; Münazara = Debate ; Müteahhirin Dönemi = Müteahhirin Period ; Tartışma = Discussion ; İslamiyet = Islam

Özet:
İslâmî ilimlerin her biri kendine has süreçler sonrası sistematik düzeye erişmiş ve müstakil birer disiplin formu kazanmıştır. Bu ilimler içerisinde temel bir konuma sahip olan Kelâm ilmi, nüvelerini Hz. Peygamber ve sahabe döneminden almış, takip eden yıllarda çeşitli meclislerde sürdürülen müzâkere ve tartışmalarla ilmi olgunluğunu yakalamıştır. Tarihsel süreç içerisinde ortaya çıkan bu olgunluk, kelâmî meselelerin belli birtakım metotlar çerçevesinde değerlendirilmesini zorunlu kılmıştır. Bu doğrultuda erken dönemlerden itibaren âlimler, konuya ilişkin bazı yöntem ve kurallar benimsemişlerdir. Bu kuralların başlı başına ele alınmasıyla ortaya çıkan eserler, kelâmî tartışmalarda bir rehber rolü üstlenmiştir.
Kelâmî mesâilin tartışılması ve delillerin analiz edilmesinde kullanılan yöntemlerin başında cedel ve münâzara gelmektedir. Cedel ve münâzara konusunda farklı yaklaşımlar olmakla beraber bu iki yöntembilimin birbirini tamamladığı söylenebilir. Buradan hareketle çalışmamızda, müteahhir dönem İslâm düşüncesindeki tartışma ahlâkı ele alınmış; cedel ve bilhassa münâzaranın Kelâm ilmi açısından öneminin ortaya konulması hedeflenmiştir.

Abstract:
Islamic sciences, each of them has reached to a systematic level after their unique processes and acquired a separate discipline form. The theology or Kalam, which has an essential place within these sciences, got its cores from the period of the Prophet and his companions and arrived at its scientific maturity in following years through the negotiations and debates continuing in different majlises. This maturity arisen during the historical processes necessitates to be evaluated of theological issues within the scope of some certain methodologies. Accordingly, from the early periods the scholars have adopted some methods and rules concerning the issue. Moreover, the works by dealing independently those rules function a guide in theological discussions.
Jadal and munazara are the primary among the methods used for discussing the theological issues and analysing the evidences. Although there are different approaches related to jadal and munazara, it could be said that both methodologies complete each other. From this point of view, in our study it was handled the discussion ethic in the late Islamic thought and intended to present the significance of jadal and expressly munazara with respect to the theology.
Divân-ı Hikmet'te tasavvufî kavramlar
The sufi concepts in Diwan-i Hikmat
Yazar: HAYATİ BİCE
Danışman: PROF. DR. AHMET CAHİD HAKSEVER
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tasavvuf Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Ahmed Yesevi = Ahmed Yesevi ; Divan-ı Hikmet = Divan-ı Hikmet ; Etik = Ethics ; Kavram haritaları = Concept maps ; Kavramlar = Concepts ; Tasavvuf = Mystic ; Yesevilik = Yesevilik

Özet:
Türk tasavvuf tarihinin tarikat kurucusu olarak bilinen ilk önemli ismi Hoca Ahmed Yesevî'dir. Vefatından neredeyse dokuz asır sonra günümüze kadar ulaşan Yesevî'ye ait şiirler olan hikmetler Türkler arasında iman birliğinin teşekkül etmesine hizmet etmesi yönüyle Türk dünyasının manevî hayatında çok önemli bir yere sahiptir. Ahmed Yesevî'nin Divân-ı Hikmet eserinde sıradan bir Müslüman için dinî inancının temelleri ve insanların günlük hayatlarına yansıyan yönleri olan ibâdet ve ahlâk konuları işlenmiştir. Hikmetlerde Hoca Ahmed Yesevî'nin ele aldığı kavramlar üzerinden anlatılan manevî değerler, Türk dünyasının ruh birliğini sağlayan en önemli vasıtalardan birisidir. İnsanın yeryüzündeki hayatına yön verici öğütleri ile Yesevî hikmetleri dünyanın Türklerinin kültürel hayatını şekillendirmeye devam etmektedir.

Ahmed Yesevî'nin insanlara hitap ederken kullandığı kavramların Kur'ân-ı Kerîm âyetlerinde verilen karşılıklarla olan mutabakatı, Kur'ân-ı Kerîm'i anlama noktasındaki yetkinliğinin de kanıtıdır. Ahmed Yesevî'nin eserinde ayrıntılı olarak işlediği ahlâkî kavramlar üzerinden maneviyâta dayalı bir etik yaklaşımını inşa edebilmek mümkündür.

Anahtar Sözcükler: Hoca Ahmed Yesevî, Yesevîlik, Hikmet, Divân-ı Hikmet, etik, kavram, kavram haritası

Abstract:
The first prominent figure known as a dervish who has found a religious organization in Turkish sufism history is Khoja Ahmad Yasawi. The poems of Yasawi, which are known as Hikmats and still has its unique influence on people for approximately nine centuries since his demise, have a crucial role in spiritual life of Turkish-speaking world in terms of its contribution on unity in faith among Turkish people. In Diwan-i Hikmat; the fundamentals and moral codes of Islam and basics of daily prayers are explained to ordinary people in a way that they can clearly understand. The spiritual values that are demonstrated by Yasawi in Hikmats have a considerable importance that they would act the most outstanding key instrument creating the spiritual unity of Turkish-speaking societies. Considering the advices in Divan-i Hikmat that may guide one's life on earth, his sayings are contiuning to shape the cultural life of Turks.

The harmonious correspondence between the concepts in Diwan-i Hikmat and similar usages in verses of Quran is also an evidence to prove his high level of competence in understanding the Quran. Furthermore, it is possible to maintain an ethical approach based on spiritualism thanks to moral concepts providing by Yasawi in his book in detail.

Keywords: Khoja Ahmad Yasawi, Yasawiyya, Hikmat, Diwan-i hikmat, Ethics, Concept, Concept map
Uzun ve kısa dönemli bazı örten çift sistemlerin ışık eğrisi analizleri
Light curve analysis of some long and short-period eclipsing binary stars
Yazar: DAMLA GÜMÜŞ
Danışman: DOÇ. DR. MESUT YILMAZ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Astronomi ve Uzay Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Astronomi ve Uzay Bilimleri = Astronomy and Space Sciences
Dizin: Yakın çift yıldızlar = Close binary stars

Özet:
Bu tez çalışmasında Algol türü olarak sınıflandırılan CT Sct, V357 Cas, V509 Cyg ve W UMa türü olarak sınıflandırılan FI Lyn, V531 And, V1370 Tau, BD +42 765 uzun ve kısa dönemli örten çift sistemlerin ışık eğrileri elde edildi. Fotometrik gözlemler Ankara Üniversitesi Kreiken Rasathanesi'nde bulunan T35 Yrd. Doç. Dr. Zekeriya Müyesseroğlu Teleskobu ve TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi'nde bulunan T60 Teleskobu kullanılarak Bessel BVR filtrelerinde gerçekleştirilmiştir. Literatürde çalışması ihmal edilmiş bu Algol ve W UMa türü sistemlerin q-i taramaları yapılarak PHOEBE programı ile ışık eğrileri analiz edildi. Analiz sonucunda elde edilen parametreler ve literatürdeki teorik bazı yaklaşımlarla sistemlere ilişkin mutlak parametreler hesaplandı ve evrimsel durumları tartışıldı.

Abstract:
In this thesis, light curves of long and short period eclipsing binaries were obtained such as CT Sct, V357 Cas, V509 Cyg classified as Algol type and FI Lyn, V531 And, V1370 Tau, BD+42 765 classified as W UMa type systems. Photometric observations were carried out in Bessel BVR filters using the T35 Yrd. Doç. Dr. Zekeriya Müyesseroğlu Telescope at the Ankara University Kreiken Observatory and the T60 Telescope at the TÜBİTAK National Observatory. The q – i grid-search and the light curve analysis of these neglected Algol and W UMa systems were performed using the PHOEBE code. With the help of the parameters obtained from the light curve analysis performed in this study as well as some theoretical approaches from the literature, we obtained the absolute parameters and investigate the evolutionary states of these systems.
İvedi yargılama usulünün adalete ulaşma hakkının unsurları bakımından değerlendirilmesi
Evaluation of the summary proceedings in terms of right to access to justice
Yazar: ÖZGE CANSU ÇELİKHAN
Danışman: DOÇ. DR. KAYA BURAK ÖZTÜRK
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Adil yargılanma = Fair trial ; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi = European Court Human Rights ; Yargılama = Judgement ; İdari Yargılama Usulü Kanunu = Administrative Procedure Law ; İvedi yargılama usulü = Summary procedure

Özet:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 18.06.2014 tarihli ve 6545 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'la eklenen bir maddeyle, ivedi yargılama usulü düzenlenmiştir. İvedi yargılama usulü, idari yargıda sadece belirli konulardaki davalar için öngörülmüştür. Bu usul, genel yargılama usulüne hızlı bir yargılama usulüdür.
İvedi yargılamanın amacı bazı davalarda yargılamanın hızlandırılmasıdır. Bu amaçla, ivedi yargılama usulünde, sürelerin kısaltılması olmak üzere, genel yargılama usulünden farklı bazı usul kuralları getirilmiştir. Çalışmada, ivedi yargılama kavramı, ivedi yargılama usulünün kapsamı, ivedi yargılama usul kuralları çalışılmıştır.
Çalışmanın ikinci bölümünde ise, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin mahkemeye erişim hakkı ve hakkaniyete uygun yargılanma hakkı kararları ışığında ivedi yargılama usulü incelenmiştir.

Abstract:
Summary proceedings has been regulated with an article added to the Administrative Procedure Act No.2577 by the Act No. 6545 dated 18.06.2014 on Amending Turkish Penal Code and Certain Laws. Summary proceedings is only provided for the cases on specific topics, This proceedings is faster than the general proceedings.
The aim of summary proceedings is to accelerate the process of trial. For that purpose, in summary proceedings, are regulated different procedural rules than general proceedings rules, including the shortening the periods. In this study, the concept of summary proceedings, the scope of the summary proceedings, the procedural rules of summary proceedings are studied.
Second section of this study, summary proceedings are studied under the ligtht of the rules of European Court of Human Rights, concerned with the right of access to court, and right to a fair trial.
Gulam Hüseyin Sâedi'nin üç oyunu üzerine göstergebilimsel çözümleme
A semiotic analysis on Gulam Hüseyin Saedi's three plays
Yazar: AİDİN DARDARI NIA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGU TOKSOY ÇEBER
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tiyatro Kuramları, Eleştiri ve Dramaturgi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Biyografi = Biography ; Gulam Huseyn Saidi = Gulam Husein Saidi ; Gösterge bilim = Semiotics ; Tiyatro = Theatre ; Tiyatro oyunları = Theater plays

Özet:
Gulam Hüseyin Sâedi'in Külahsız Bey, Külahlı Bey, Dikte ve Köşe adlı oyunlarını ele alıp yazınsal metin içindeki gösterge dizgelerini yani metin kodlarını çözmeyi amaçlayan bu tez, aslında bir eserin üst katmanlarından başlayıp da yavaş yavaş alt katmanlarına doğru ilerleyen bir çözümleme çalışmasıdır.
Çalışma, genel olarak iki bölümden oluşmaktadır: İlk bölümü metnin yüzeydeki anlamının altındaki derin anlama ulaşmayı sağlayan ve metinsel göstergeler dizgesinin çözümünde bir metod olarak yaralanılan göstergebilimin ne olduğu, gelişimi ve tiyatro sanatına uygulanması gibi başlıklar altında göstergebilim incelenmesini, ikinci bölüm ise ele aldığımız oyun yazarı Gulam Hüseyin Sâedi'nin hayatı ve üç oyununun göstergebilimsel incelenmesini içerir.

Abstract:
We try to analyze three plays by Gholam Hossein Sâedi for discovering deep layers of those plays. For achieving this result we should start from the firs layers into the deep layers.
Thesis is composed of two main parts: the first part is talking about Semiotics and how it works to research about analisys of the an literary or dramatic work. The second part is an attempt about adaptation of semiotical analysis into Gholam Hossein Sâedi's plays
Uluslararası mesleki uygulama çerçevesinde iç denetim fonksiyonun kurulması ve Türkiye elektrik dağıtım sektöründe örnek bir uygulama
Establihment of internal audit function based on international professional practices framework and a model practice in Turkey's electiricty distribution sector
Yazar: ORHAN KARAMANLI
Danışman: PROF. DR. ERCAN BEYAZITLI
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Denetim standartları = Auditing standards ; Elektrik dağıtım şirketleri = Electiricity distrubution companies ; Elektrik sektörü = Electricity sector ; Mesleki uygulama = Professional practice ; İç denetim sistemi = Internal control system ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
Uluslararası Mesleki Uygulama Çerçevesi Uluslararası İç Denetçiler Enstitüsü (IIA) tarafından oluşturulan ve bugün dünya üzerindeki ülkeler ve kurumlar nezdinde kabul gören bir iç denetim uygulama standardı olmuştur.
Elektrik dağıtım sektörü küresel ölçekte stratejik değere sahiptir. Kurumsal yönetim standartlarına uygun bir iç denetim fonksiyonlarının varlığı ve gerekliliği özellikle Türkiye'deki özelleştirmeler ile birlikte önem kazanmaya başlamıştır.
Bu çalışmanın ilk bölümünde denetim, iç denetim kavramlarına, ikinci bölümünde Uluslararası Mesleki Uygulama Çerçevesinin ana prensiplerine değinilmiştir. Bir sonraki bölümde Türkiye elektrik dağıtım sektörünün gelişimine yer verilmiştir. Son olarak iç denetim standartları kapsamında Türkiye elektrik dağıtım sektöründe yer alan bir kurumda, iç denetim fonksiyonun kurulması için yapılması gerekenler somut örnekler ile beraber ele alınmıştır.

Abstract:
The International Professional Practice Framework has become an internal audit practice standard established by the International Institute of Internal Auditors (IIA) and is now recognized by many countries and institutions around the world.
The electricity distribution sector has strategic value on a global scale. The existence and necessity of a proper internal audit function with the corporate governance standards has gained importance especially in conjunction with the privatizations in Turkey.
In the first part of this study, the concepts of auditing and internal auditing are discussed. In the next chapter, it is given to the development of Turkey's electricity distribution sector. As the last section, according to internal audit standards, how the internal audit function is establihed into Turkey's electricity distribution sector with practical examples.
Erken modern dönemde Osmanlı kadınının görünürlüğü
Apperance of Ottoman women in the early modern period
Yazar: SUNAY OĞUZ
Danışman: PROF. DR. HÜLYA TAŞ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yeniçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Tarih = History
Dizin: Kadınlar = Women ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı toplumu = Ottoman society ; Sosyal hayat = Social life ; Sosyal katılma = Social participation ; Tekirdağ = Tekirdağ ; Trabzon = Trabzon ; İstanbul-Galata = İstanbul-Galata ; İstanbul-Üsküdar = İstanbul-Üsküdar ; Şeriye sicilleri = Court registers

Özet:
Osmanlı Devleti'nin klasik dönem şer'iyye sicilleri kaynaklarından hareketle hazırlanan bu tez kadınların o dönemdeki sosyal hayata katılma deneyimlerini sorgulamaktadır. Bu amaçla tezde Trabzon, Rodoscuk, İstanbul, Üsküdar ve Galata sicillerinden yararlanılmıştır.

Tezin amacı birincil kaynaklardan yola çıkarak ilk elden kadınları ve içinde yaşadıkları topluma katılımlarını, kurumsal dinamiklerin işleyişiyle ilişki içinde anlamaktır.

Anahtar sözcükler: Osmanlı hukuku, kadınlar, şer'iyye sicilleri

Abstract:
This thesis which was prepared out of the Sharia register sources of Ottoman Empire's classical period questions women's experiences of participating in social life in that period. In this sense, Trabzon, Rodoscuk, İstanbul, Üsküdar and Galata registers were used in the thesis.

The objective of the thesis is to understand women at first hand and their participation in the society they live in relation to the functioning of institutional dynamics on the basis of primary sources.

Keywords: Ottoman law, women, Sharia (court) registers
Florür salan restoratif materyallere bakteri adezyonu
Bacterial adhesion to fluoride releasing restorative materials
Yazar: MEHMET TARTICI
Danışman: PROF. DR. GÜRKAN GÜR
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diş Hastalıkları ve Tedavisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Bakteriyel adezyonlar = Bacterial adhesions ; Cam iyonomer çimentoları = Glass ionomer cements ; Dental materyaller = Dental materials ; Dental restorasyon = Dental restoration ; Florürler = Fluorides ; Kompozit reçineler = Composite resins ; Streptococcus mutans = Streptococcus mutans

Özet:
Bu çalışmanın amacı florür salan restoratif materyaller üzerinde bakteri tutunması ve bu materyallerin antimikrobiyal etkinliğinin değerlendirilmesidir.
Çalışmada kullanılmak üzere beş farklı florür salan restoratif materyal (Riva self-cure, Riva light-cure, Riva silver, Dyract® XP ve Beautifil II) ve bir kontrol grubu kompozit rezin materyali (Grandio) seçilmiştir. Herbir gruptan 8 adet olmak üzere toplamda 48 adet örnek, 4,0 mm genişliğinde ve 2,0 mm derinliğinde hazırlanan silindirik teflon kalıplar kullanılarak hazırlanmıştır. Disk örnekleri bakteri ile test edilmeden önce 121°C'de 15 dakika süresince sterilize edilmiştir. Daha sonra S. mutans ATCC 25175 referans suşu kullanılarak bakteri tutulumu belirlenmeye çalışılmıştır.
Florür reşarj öncesi biyofilm miktarı ve antibakteriyal etkinlik en fazla rezin modifiye cam iyonomerde gözlenmiştir. Florür reşarj sonrası biyofilm miktarındaki en fazla azalma ve antibakteriyal etkinlik en fazla gümüşle güçlendirilmiş cam iyonomerde görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study was to determine the bacterial attachment on fluoride releasing restorative materials and to evaluate their antimicrobial efficacy.
Five different fluoride releasing restorative materials (Riva self-cure, Riva light-cure, Riva silver, Dyract® XP and Beautifil II) and one control group composite resin material (Grandio) were selected for this study. A total of 48 samples, 8 of which were from each group, were prepared using cylindrical Teflon molds prepared 4.0 mm wide and 2.0 mm deep. The disk samples were sterilized for 15 minutes at 121 ° C before being tested with bacteria. Bacteria uptake was determined by using S. mutans ATCC 25175 reference strain.
The amount of biofilm and antibacterial efficacy before fluoride recharge were mostly observed in resin modified glass ionomer. The highest decrease in the amount of biofilm and the antibacterial efficacy after fluoride recharging were mostly observed in silver reinforced glass ionomer.