Çanakkale'de yaşlı nüfusun mekânsal analizi
Spatial analysis of the elderly population in Canakkale
Yazar: MELEK YILMAZ
Danışman: PROF. DR. SELVER ÖZÖZEN KAHRAMAN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Coğrafya = Geography ; Demografi = Demography ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Mekan = Space ; Mekansal analiz = Spatial analysis ; Yaşlılar = Aged ; Çanakkale = Çanakkale

Özet:
Türkiye'de özellikle 2000'li yıllara girildikten sonra değişen ve gelişen Dünya ile birlikte yaşlanma kavramı daha çok gündeme gelmeye başlamıştır. Türkiye'de doğurganlık seviyesindeki düşüş ve ölüm oranlarının iyileştirilmesi sonucunda nüfusun genel yapısı gün geçtikçe yaşlanma eğilimi göstermiştir. Türkiye'de yaşlanma sürecinin yoğun olarak hissedildiği kentlerden birisi de Çanakkale ilidir. Değişen nüfus yapısıyla birlikte Çanakkale nüfus piramidinin tabanı daralırken, tepesi giderek genişlemektedir. TÜİK verilerine göre il nüfusu 541.548 olan Çanakkale ili 2020 yılında %15,7 yaşlı nüfus oranıyla Türkiye ortalamasının (%9,5) üzerinde yaşlı nüfusa sahiptir. 
Çalışmada Çanakkale il nüfusunun yıllara göre yaşlanma hızı, yaş yapısındaki değişim ve bu değişimin yaşlı nüfusa olan etkisi ortaya konulmuştur. Çanakkale'de 2000-2010-2020 yıllarında il genelinde ve ilçeler arasındaki demografik farklılıklar belirlenmiştir. TÜİK' ten elde edilen demografik veriler düzenlenip tablo, grafik, nüfus piramitleri ve haritalar oluşturularak yaşlanmanın demografik boyutu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırma sonucunda Çanakkale ilinde yaşlanma sürecinin hızlı bir şekilde arttığı belirlenmiştir. Yapılan demografik analizlere göre yaşlı nüfusun daha çok kırsal nüfus ağırlıklı Yenice, Eceabat ve Bayramiç ilçelerinde bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca Çanakkale'nin diğer illerden 65 yaş üstü nüfus göçü aldığı ve ilin yaşlanma sürecinde bu hareketliliğin de önemli bir yere sahip olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
In Turkey, especially after the 2000s, with the changing and developing world, the concept of aging has started to come to the fore more. As a result of the decrease in the fertility level and the improvement in death rates in Turkey, the general structure of the population has shown an aging trend day by day. Çanakkale is one of the cities in Turkey where the aging process is intensely felt. With the changing population structure, the base of the Çanakkale population pyramid is narrowing, while the top is gradually expanding. Çanakkale province, which has a population of 541,548 according to TUIK data, has an elderly population of 15.7% in 2020, above the average of Turkey (9.5%).
In this study, the rate of aging of the population of Çanakkale according to years and the change in age structure and the effect of this change on the elderly population were revealed. Demographic differences were determined in Çanakkale in the years 2000-2010-2020 throughout the province and between districts. Demographic data obtained from TUIK were arranged and the demographic dimension of aging was tried to be revealed by creating tables, graphics, population pyramids and maps. As a result of the research, it was determined that the aging process increased rapidly in Çanakkale. According to the demographic analyzes, it has been determined that the elderly population is mostly in the rural population in Yenice, Eceabat and Bayramiç districts. In addition, it has been determined that Çanakkale receives population over 65 years of age from other provinces and this mobility has an important place in the aging process of the province.