Orta Anadolu bölgesinde hibrit mısır çeşitlerinin bor toksisitesi ve noksanlığına tepkilerinin belirlenmesi
Determination of response of hybrid corn varieties to boron toxicity and deficiency in Central Anatolia
Yazar: ÇETİN PALTA
Danışman: PROF.DR. SAİT GEZGİN
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma, iki yıl süreyle Karaaslan, M KHAM ve Ereğli lokasyonlarında,Orta Anadolu Bölgesi koşullarına uygun hibrit mısır çeşitlerinin noksan (0.25 ppmB), yeterli (0.8 ppm B) ve toksik (6.9 ppm B) düzeylerde bor içeren topraklardayetiştirilerek, bor toksisitesi ve noksanlığına tepki ve performanslarının belirlenmesiamacıyla yürütülmüştür. ?Tesadüf bloklarında faktöriyel? deneme desenine göre üçtekerrürlü olarak kurulan bu araştırmada 13 adet (TTM 8119, MAT 97, RX 770,PIAVE, DK 585, DK 647, LUCE, TTM 815, LG 55, LG 60, T 1595, BC 566, P3394) melez mısır çeşidi kullanılmıştır. Karaaslan ve Ereğli lokasyonlarında 0 ve0.30 kg B/da, M KHAM'da ise 0 ve 2.5 kg B/da bor uygulanmıştır.Eksik ve optimum düzeyde bor içeren Karaaslan ve Ereğli lokasyonlarındabor uygulaması ile bazı çeşitlerin verim ve verime etki eden karakterlerinde belirginbir artış olurken, bazı çeşitlerde ise azalışlar meydana gelmiştir. Bor uygulamasınatepkilerin farklı oluşu borun bir çok bitki türü için toksisite ve yetersizlik sınırlarınınbirbirlerine çok yakın olmasından kaynaklanmış olduğu tahmin edilmektedir.Toksikdüzeyde bor içeren M KHAM lokasyonuna ilave bor uygulaması ile toksisitemiktarının artırılmasına rağmen bazı çeşitlerin verim ve verime etki edenkarakterlerinin artması çeşidin bora toleransı yanında, topraktaki heterojenitedenkaynaklanan bir durum olarak değerlendirilebilir.Agronomik çalışmalardahomojenitenin sağlama imkanı genellikle mümkün olmamaktadır.Ayrıca aynı mısır çeşitlerinin 0, 0.625, 1.25, 2.5, 5, 10 ve 40 mg B/kgdozlarında bora tepkileri sera koşullarında da belirlenmiştir. Çeşitlerin bora tepkilerisera ve tarla koşullarında benzerlik göstermiştir. Düşük dozlarda bor uygulaması ilekuru madde miktarlarında artışlar meydana gelirken, artan dozlardaki boruygulamaları ile kuru madde miktarlarında düşüşler meydana gelmiştir.Anahtar Kelimeler: Hibrit mısır, Bor toksisite, Bor noksanlığı, Bor uygulaması,Orta Anadolu bölgesi

Abstract:
This study was carried out during the two consecutive growing seasons(2003-2004) at Central Anatolian conditions of Turkey (Karaaslan, MIKHAM andEreğli locations of Konya Province) to determine the performances of hybrid maizecultivars to boron deficiency and toxicity in soils containing deficient (0.25 mg B kg-1), toxic (6.9 mg B kg-1) and sufficient (0.8 mg B kg-1) levels of boron (B). Theexperiments were carried out in the factorial randomized block design with treereplications. Thirteen hybrid maize cultivars namely; TTM 8119, MAT 97, RX 770,PIAVE, DK 585, DK 647, LUCE, TTM 815, LG 55, LG 60, T 1595, BC 566, P 3394were tested. Boron levels ( as H3BO3) treated were 0.00 (B-) and 0.30 kg B da-1 (B+)in Karaaslan and Ereğli locations whereas 0.00 (B-) and 2.5 kg B da-1(B+) levelswere applied in MIKHAM location.While yield and yield characters of some cultivars increase obviously withboron application at optimum and deficient boron level of Karaaslan and Ereğlilocations in some cultivars take part of decreasing. It is estimated that maize cultivarsreact differently boron application because boron toxicity and deficiency are nearlyeach other for a lot of plants. It is evaluated that thought yield and yield characters ofsome cultivars have toxicity result from soil heterogenity increased in highly levelsboron concentration at MIKHAM location. In agronomic studies, it is notpossibilities that provide homogenity of field conditions.In addition, hybrid maize cultivars were applied gradually increased boronlevels (as H3BO3 0, 0.625, 1.25, 2.5, 5, 10 and 40 mg kg-1 ) in pots in the greenhouseto evaluate variations in shoot dry matter contents and shoot boron concentrations.Shoot dry matter content increased by the applications of low boron doses, whilehigh doses decreased shoot dry matter contents.Keywords: Hybrid corn, Boron deficiency, Boron toxicity, Boron application,Central Anatolian