Karotis arterde anevrizma oluşturulmuş sıçanlarda mezenşimal kök hücre uygulamasının iyileşmeye olan katkısının incelenmesi
Investigation of therapeutic effects of mesenchymal stem cell application in a carotid artery aneurysm model in rat
Yazar: ÖZBEYEN ATALAY
Danışman: DOÇ. DR. ÖZER AYLİN GÜRPINAR
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Bu tez çalışmasında, karotis arterde anevrizma oluşturulmuş sıçanlarda mezenşimal kök hücre uygulamasının iyileşmeye olan katkısı araştırılmıştır. Anevrizma modeli sıçan karotis arterinde yapılmış ve sıçan yağ dokusundan izole edilmiş olan mezenşimal kök hücreler, emilebilir bir matriks içinde bölgeye dışarıdan uygulanmıştır. Sonuçlar makroskobik ve mikroskobik olarak değerlendirilmiştir. 
Anevrizma, atardamarlarda oluşan patolojik genişlemelerdir ve elastik liflerin incelmesiyle karakterize edilir. Bu nedenle, anevrizma modeli oluşturmak için, elastik liflerin parçalanmasını sağlayan bir enzim olan elastaz kullanılmıştır. Elastaz, literatürde yapılan çalışmaların ışığında tarafımızdan geliştirilmiş olan bir yöntem ile karotis arterin dallandığı bölüm ile proksimal ucu arasında kalan bölüme uygulanmıştır. Anevrizma oluşturulan sıçanlar operasyondan sonra beş gün bekletilmişlerdir. Bu sürenin sonunda mezenşimal kök hücre uygulaması gerçekleştirilmiştir. Mezenşimal kök hücreler vücutta eriyebilir jelatin matriks içine emdirilmiş ve anevrizma bölgesine uygulanmıştır. Bir hafta süreyle hayvanlar takip edilmiş; bu sürenin sonunda karotis arterler diseksiyon yoluyla alınarak makroskobik ve mikroskobik olarak incelenmiştir. Makroskobik olarak damarın genel yapısı, bütünlüğünü koruyup koruyamadığı ve çapında bir değişiklik olup olmadığı gözle incelenmiştir. Histolojik boyama ile mikroskobik inceleme yapılmış; damar duvarını oluşturan tabakalarda meydana gelen değişiklikler tespit edilmiş ve elastik liflerin bulunduğu atardamar kalınlığı ölçülmüştür. 
Mezenşimal hücre uygulaması yapılmış karotisler ile hiçbir MKH uygulaması yapılmayan kontrol grubu sıçanlardan alınan karotisler karşılaştırılmış ve değerlendirme yapılmıştır. Sonuçta, MKH grubunda anevrizma ile meydana gelen damar duvarı değişikliklerinin düzeldiği ve bağ dokunun yeniden şekillenmesiyle birlikte bu arterde tunika media'nın ana komponent olan elastik liflerin yeniden yapılanmaya başladığı gösterilmiştir. Bu sonuçlar, mezenşimal kök hücrelerin anevrizma iyileşmesine katkı sağladığını düşündürmesi bakımından ümit vericidir. Ancak klinik uygulamaların yapılabilmesi, daha fazla in vitro ve in vivo çalışmanın yapılmasıyla mümkün olabilecektir.

Abstract:
In this study, mesenchymal stem cells application healing on carotid artery aneurysm is investigated in rat model. Aneurysm model was formed in rat carotid artery and adipose derived mesenchymal stem cells was applied zone with absorable matrix. The results were evaluated as macroscopic and microscopic.
Aneurysm is pathologic dilatation on artery and is characterized with thinness of tunica media where elastic fibers are. Therefore, elastase enyzme which can lyse elastic fibers was used for aneurysm model. Elastase was applied between bifurcation and proximal carotid artery with our own method which is improved in the light of literature. Rats which are formed aneurysm was waited for five days after the operation. In the end of this time, the application of mesenchymal stems cells were done. Mesenchymal stem cells were absorbed into souble gelatin matrix in the body and were applied to aneursym zone. Along a week, animals were kept under observation then carotid arteries were examinated by cutting it out as macroscopic and microscopic. As a macroscopic, general vascular structure was investigated if it protects its own integrity and there is a change in its diameter. Microscopic examination is done with histologic stain; the changes on layers of artery were determined and measured thickness of middle layer where elastic fibers are.
The carotid artery which was processed with mesenchymal stem cell and the non processed control group of rats were compared and their assessments were made. Eventually, the vessel disruption by the impact of aneurysm on the cell group has been recovered and the reshaping of the connective tissue has been caused the nascency of elastic layer has been observed. With those promising results, mesenchymal steam cell is helpful for curing of aneurysm. However it's only possible with more in vitro and in vivo studyings to be able to clinic implementations.