Otistik çocuk ebeveynlerinin geniş otizm fenotipi ve aleksitimi özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of parents with autistic children wide autism phenotype and alexithymia qualities and their relationship
Yazar: TUĞBA SARAÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYDAN AYDIN.
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihinsel Engelliler Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, otistik bireylerin ebeveynlerinin geniş otizm fenotipi ve aleksitimi özellikleri ve aralarındaki ilişkiyi belirlemek amacı ile ilişkisel tarama modeli kullanılarak yapılmıştır. 
Araştırmanın örneklemini, İstanbul ili sınırlarında yaşayan 270 otizm tanısı almış bireyin, 266 anne ve 228 baba olmak üzere toplam 494 ebeveyni oluşturmuştur. Araştırmada, Ebeveyn Bilgi Formu, geniş otizm fenotipi özelliklerini değerlendirmek amacıyla Otizm Spektrum Anketi ve Toronto Aleksitimi Ölçeği kullanılmıştır. 
Araştırmadan elde edilen bulgular sonucunda, annelerin %56,8?inin, babaların %60,4?ünün aleksitimik özellikler gösterdiği belirlenmiştir. Otistik bireylerin annelerinin Otizm Spektrum Anketi?nden aldıkları puanların aritmetik ortalaması 19.80, babalarının 21.01, olarak bulunmuştur. 
Otistik bireylerin ebeveynlerinin Toronto Aleksitimi Ölçeği puanları mesleklerine göre anlamlı bir farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. Babalarının Toronto Aleksitimi Ölçeği puanları engelli yakınlarının olması durumuna göre, annelerinin ise el tercihi durumuna göre farklılık gösterdiği bulgusuna ulaşılmıştır. Babaların, Otizm Spektrum Anketi puanları yaş, cinsiyet ve eşleri ile akraba olması değişkenlerine göre farklılık göstermektedir. 
Otistik bireylerin annelerinin Toronto Aleksitimi Ölçeği toplam test puanı ile Otizm Spektrum Anketi Sosyal Beceri, Dikkati Kaydırabilme, İletişim, Hayal Gücü alt ölçek puanları, babalarının ise Dikkati Kaydırabilme, İletişim, Hayal Gücü alt ölçek puanları ve Otizm Spektrum Anketi toplam puanı arasında anlamlı bir ilişki bulunduğu bulgusuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study is aimed to determine Broad Autism Phenotype and Alexithymia properties of the parents of autistic children and the relationship between them. The study was prepared in accordance with the model of relational research to answer the following questions:
The study sample is consisted of  270 autism diagnosed individuals their parents ( 266 mother, 228 father) with a total population of 494 people. 
In the study, Parental Information Form; in order to assess broader autism phenotype characteristics, Autism Spectrum Quotient and in order to assess the  alexithymic properties, Toronto Alexithymia Scale were used.
According to the research findings, % 56.8 of mothers and %60.4 of fathers show alexithymia features. Arithmetic average of the scores of the mothers of the autistic individuals in Autism Spectrum Quotient is 19.80, arithmetic average of the scores of the fathers of the autistic individuals in Autism Spectrum Quotient is 21.01.
It was concluded that Toronto Alexithymia Scale scores of the parents of the autistic individuals show a meaningful/significant difference in accordance with their occupations.  This study also found that Toronto Alexithymia Scale scores of the fathers differ according to the existence of their relatives with disabilities, and for mothers, Toronto Alexithymia Scale scores show difference in connection with the handing preferences. 
Fathers of autistic individuals, Autism Spectrum Quotient Scores show difference according to age, gender, occupation, relatives with disabilities, relationship of the parents and handing preferences variables. 
Finally, there is a significant relationship between Toronto Alexithymia Scale total test score and Autism Spectrum Quotient Social skills, Attention Switching, Communication, Imagination subscale scores of mothers of autistic individuals and Attention Switching, Communication, Imagination subscale scores and Autism Spectrum Quotient total score of fathers.