Kalite fonksiyon göçerimi ve analitik hiyerarşi süreci destekli eğitim içeriği geliştirme platformu tasarımı
Quality function deployment and analytic hierarchy process-based curriculum development platform design
Yazar: GİZEM AYDOĞAN YURDERİ
Danışman: DOÇ. DR. BAŞAR ÖZTAYŞİ
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Endüstri Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Eğitim hayat boyunca devam eden, kişinin sosyal, ahlaki ve kültürel bakış açısı kazanmasını, topluma adapte olmasını ve hayatta kalmasını sağlayan bir süreçtir. Tarih boyunca eğitim de toplumum ihtiyaçlarına ve içinde bulunulan dönemin gerektirdiklerine göre değişim göstermiştir. Antik Mısır döneminde Nil nehri etkisi ile su basan arazilerin araştırılması ve ölçülmesinin matematiksel ve geometrik becerilerin edinilmesini sağlaması gibi, Bilişim Çağı adı verilen günümüzde de ilkokul seviyesinde okullarda, hatta daha küçük yaşlar için oyuncaklarla, kodlama eğitimi verilmeye ve teknoloji üreten bir nesil yetiştirilmeye çalışılmaktadır. Eğitim içeriğinde verilen bilginin, öğrenci tarafından ne ölçüde öğrenildiğini, anlaşıldığını kontrol etmek için kullanılan ölçme ve değerlendirme sistemleri de, şekil değiştirerek çevrimiçi kullanılan platformlara dönüşmüştür. Eğitimde ölçme ve değerlendirme aracı olarak kullanılan geri bildirim, kavram olarak aktaran kişi tarafından verilen bilgi ile bilgiyi alan kişinin algıladığı arasındaki boşluk olarak tanımlanır. Öğretmenlerin öğrencilere geri bildirim vermesi, öğrencinin hangi alanlarda gelişime açık olduğunu fark etmesi ve o alanlara daha çok çalışması, hangi alanlarda daha iyi olduğunu anlayarak takdir edildiğini hissetmesi ve motivasyonunun artması için önemlidir. Geri bildirim alanında ele alınabilecek bir konu da, öğrencilerin öğretmenlerine dersin içeriği, öğretmenin aktarım tarzı, sınıfta kullanılan malzemeler gibi konular hakkında yorumlar yapabilmesi ve verdiği geri bildirimlerle eğitime, eğitim içeriğine, öğretmenin gelişimine katkıda bulunabilmesidir. Eğitim alanında, öğretmenden öğrenciye, öğrenciden öğretmenine, sınıf arkadaşına, öğrencinin velisinden öğrenciye geri bildirim verilmesi, geri bildirim verme sistemleri tasarlanması konuları üzerine birçok çalışma ve araştırma yapılmaktadır.
Ülkemizde var olan eğitim kurumlarını desteklemek üzere gönüllü olarak hizmet veren birçok sivil toplum kuruluşu bulunmaktadır. Çalışmada, bu kuruluşlardan biri olan, devlet tarafından verilen temel eğitime destek amacıyla kurulmuş, kurdukları birimler ve çeşitli yaş grubundan çeşitli mesleklere sahip gönüllüleri ile Türkiye genelinde faaliyetleri bulunan bir sivil toplum kuruluşunun, eğitim içeriği geliştirme süreci ve geri bildirim mekanizmaları incelenmiştir. Eğitim geliştirme sürecinde paydaşlar, eğitim taleplerini alarak inceleyen ve tüm süreçte ilgili adımları ve paydaşları tetikleyen Proje Yönetim Ofisi'ni temsilen kurum; belirlenen eğitim alanında uzman olan ve ilgili eğitimi tasarlayan danışman; kurumun birimlerinde tam zamanlı çalışan ve eğitimin uygulanacağı çocukların belirlenmesi, gönüllülerin koordine edilmesi gibi sorumlulukları olan birim sorumlusu; tasarlanan eğitim içeriğini sahada çocuklara aktaran gönüllü; eğitimi alan çocuk ve çocukların aileleri olmak üzere 6 kategoriye ayrılmıştır. Süreçte yer alan paydaşlardan bir grup oluşturularak sürece verdikleri katkılar, mevcut süreçte iyileştirilmesini bekledikleri alanlar ve ihtiyaçları değerlendirilmiştir. Her bir paydaş kategorisinde 5 ila 10 kişi arasında değişen sayıda odak grup çalışması, anket ya da mülakat yapılmıştır. Kurumun eğitim içeriği geliştirme sürecinin çevrimiçi bir platformda yer alması, böylece tüm paydaşların sürece verdikleri geri bildirimler ile katkı sağlaması hedeflenmiştir. Paydaşların beklentileri, süreçteki sorumluklarına göre değişmekle birlikte, tasarlanacak platformun basit ve anlaşılır bir navigasyona sahip olması, mobil kullanıma uygun olması, her kullanıcının ilgili içeriğe erişebilmesi, veri güvenliği gibi ortak beklentiler de bulunmaktadır. Paydaşların süreçte eksik buldukları ve olmasını istedikleri noktalar analiz edilerek, eğitim içeriği geliştirmede kurum içi bir geri bildirim platformu olarak kullanılacak sistemin teknik özellikleri belirlenmiştir. Belirlenen teknik özelliklerin sistemin kullanıcı olacak paydaşların istek ve taleplerine göre önceliklendirilmesi amaçlanmıştır.
Yeni bir ürün ya da hizmet geliştirme veya var olan ürün ya da hizmetleri iyileştirme süreçlerinde birçok yöntem kullanılmaktadır. Bu yöntemlerden biri Kalite Fonksiyon Göçerimi (KFG) olup, yöntemin var olan diğer yöntemlerden farklı olarak öne çıkan özelliği müşteri taleplerini öncelik kabul etmesidir. Müşteri taleplerini odak noktasına alarak ilgili hizmet ya da ürünün teknik özelliklerini belirlemeye ve tasarlamaya dayalı bir metoddur. Literatürde yöntemin müşterinin ihtiyaçlarını, istek ve beklentilerini önceliklendirme aşamasının metodu uygulayan kişiden bağımsız olarak, objektif ve rasyonel bir şekilde ortaya koyabilmesi için farklı yöntemler ile birlikte kullanıldığı çalışmalar yer almaktadır. Bu amaçla, karar verme yöntemlerinden biri olan Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP), müşterilerin beklentilerinin önem derecelerini belirlemek üzere kullanılmıştır. Tüm paydaşların beklentileri tespit edilerek, tespit edilen beklentiler teknik özellikler ile ilişkilendirildikten sonra, ilgili paydaş grubundan bu teknik özelliklerin ikili karşılaştırılması istenerek önem dereceleri hesaplanmış, akabinde kullanıcı grubuna özgü önceliklendirme sıralaması elde edilmiştir.
Elde edilen bulgular neticesinde tasarlanacak olan eğitim içeriği geliştirme platformunun, kullanıcıların beklentilerine göre teknik özellikleri değerlendirilmiş, paydaşlar arasında yapılan önceliklendirme sırasına göre de sistemin sahip olması gereken teknik özelliklerin önem derecesine göre sıralaması yapılmıştır. Sıralamaya göre profil oluşturabilme, kullanıcı grubu oluşturabilme, konu başlığı oluşturabilme, mobil kullanım kolaylığı sağlayabilme ve kimliği doğrulanmış erişim sağlayabilme platformun sahip olması gereken en öncelikli teknik özelliklerdir. Platform hayata geçirilirken dikkate alınacak bu sıralama kullanılarak süreç paydaşlarının memnuniyetini ve platformu kullanım oranının yüksek olmasını sağlamak mümkün olacaktır. Bu sayede kurumda ve kişilerde geri bildirim kültürü gelişirken, oluşturulan eğitim içerikleri eğitimi alan öğrencilerin, eğitimi veren gönüllülerin ve diğer tüm paydaşların katkıları ile amacına daha kolay ulaşacaktır. Bu sürecin çevrimiçi platform ile geliştirilmesi de hem kurum hafızasına katkıda bulunacak, hem de kurumun ve diğer paydaşların eğitim içeriği geliştirmede yaşadığı sorunlar için sürdürülebilir bir çözüm olacaktır.

Abstract:
Education is a process that lasts for life and helps one gain a social, moral and cultural perspective, adapt society and survive. Throughout history, it has evolved based on the necessities of the era and the needs of communities. Similar to the mathematical and geometric skills that were provided to research on the flooding of the Nile in Egypt in ancient times, in our times which is called "Information Era" programming education has been taught in elementary schools and even to younger children with the help of games to raise a generation who would advance in technology. Measurement and assessment systems in education to evaluate whether the students have processed the knowledge that is provided within the curriculum has been evolved into online platforms. Feedback as a tool of educational measurement and assessment systems is defined as the gap between the information that is delivered by the teacher/instructor and the information received by the learner. Feedback provided by the teacher can help students not only realize in what areas they can improve themselves but also welcome the appreciation of their efforts and success in the subjects they are good at to boost their motivation. Moreover, it can give the students a chance to take part in improving the curriculum and teacher's personal development by expressing their perspectives on the curriculum, the teaching style and performance of the teacher/instructor, materials used in the classroom. Many research projects have been conducted to design feedback systems from teachers to students, students to teachers, peers to peers, parents to students. There are several non-profit organizations in Turkey to support existing educational institutions. In this study, the curriculum development process and feedback mechanisms of one of these organizations, which operates nationwide, has been studied. The intended scope of the thesis' planned platform, gathering all the stakeholder that involved in the activities of a non-profitable organization that operates across Turkey in the field of education and to contribute to the processes of the training developments by their feedbacks. The stakeholders are divided into 6 groups in learning development process which are as follows: foundation; as the representative of Project Management Office which recieves and examines training requests and triggers relevant steps and stakeholders in the process, consultant; as the one who is an expert in the specified field of education and designed the relevant trainings, unit manager; as the one who works for full time and identifies the children that will be implemented the trainings and coordinates the volunteers, volunteer; as the one who implement the training contents to the children, children that will be trained and their families. A group of stakeholders who participate in the mentioned processes has been interviewed to identify their contributions, potential improvement areas along with their needs. In each stakeholder category, a number of focus group studies, questionnaires or interviews were conducted, ranging from 5 to 10 people. The expectations of each stakeholder group about the platform were taken through focus group work, questionnaire or face-to-face interview methods and technical specifications were determined to meet these expectations. Then, the paired
xxiii
comparisons were asked from the stakeholders and the significance levels of the properties were calculated by using the AHP method. The QFD was calculated for each stakeholder according to the calculated significance levels and the technical feature ranking for the relevant stakeholder was calculated.
There are many methods available to develop a new product or service and/or improve an existing product or service. Quality Function Deployment (QFD), which is one of the mentioned methods, stands out from the rest by prioritizing customer feedback. This method focuses on customer feedback to identify and design the technical requirements of the associated service or product. In the literature, some studies combine this method with others to prioritize customer needs and expectations without the bias of the implementer. Analytic Hierarchy Process (AHP) is chosen to be used in this study to prioritize customer expectations. Expectations of all stakeholders have been identified, these expectations and technical requirements are associated with each other, level of importance of the technical requirements have been calculated once the associated stakeholder group compared those in pairs, and prioritization ranking has been identified for each user group respectively. The objective of this study is to identify an online platform that would hold curriculum development processes to provide access to all stakeholders to contribute by providing feedback. Although the expectations of the stakeholders change according to their responsibilities in the process, there are common expectations such as the platform to be designed has a simple and understandable navigation, being suitable for mobile use, accessing the relevant content of each user and data security. Technical requirements of the platform have been specified and prioritized based on the analysis of the deficiencies and potential improvement points expressed by the stakeholders. According to the priority levels of the technical features of training contents development platform that determined by the QFD and AHP methods, the most prior feature is "create profile". Nowadays, being an active user in many social platforms in daily life causes people to demand "create profile" feature in a new platform too. "Profiling" is an important feature both for the usage habit and for the relevant user group to use the relevant content. In addition, "create user group" feature that chosen as the second most prior feature supports the idea. The main objective of the platform is to create content with the feedback of all stakeholders involved in the process, as well as to create a user group so that relevant users can come together and discuss common issues. The other feature that connected to "discussing issues" is "create a topic" and this is the third most prior feature. The most emphasized point of the volunteers, who are expected to use the platform most frequently and actively, is the desire to share the issues they have problems with the volunteers in other units in their units. The relevant users who come together under the relevant topics will make it easier for them to develop ideas or find solutions to their problems. In order to ensure the frequency and sustainability of use of a new social platform for users, they should not require intensive effort to use the platform and should be close to the habits of using other platforms. In today's world, where mobile device usage is common, regardless of age, it is expected that the "ease of mobile use" "feature, which means that the platform can also be used mobile, is expected to be a priority feature. Another feature in the first five features is seen as "authenticated access". The fact that people who have access to the platform are real users is an issue that all
stakeholders emphasize as concern. In addition, it is also important for users to have a reliable platform that contain children's information.
In the light of the findings mentioned above, technical requirements of the forthcoming curriculum development platform have been analyzed based on customer expectations and these requirements were sorted based on the stakeholder inputs. According to the ranking, the ability to create profiles, create user groups, create topics, provide ease of use and provide authenticated access are the most important technical features of the platform. The sorted technical requirements would help increase stakeholder satisfaction and the utilization of the platform. Thus the feedback culture would flourish within the organization, and its stakeholders, the components of the curriculum would fulfill their objectives through the contributions of the students, volunteers and the rest of the stakeholders. Moreover, the online platform would contribute to institution memory and also provide the institution and its stakeholders with a sustainable solution to the ongoing problems with the curriculum development process.