Ürdün'deki İslami hareketlerin siyasallaşması: Müslüman Kardeşler Partisi
Politicization of Islamic movements in Jordan: The Muslim Brotherhood Part
Yazar: JEELAN MOH'D AHMAD ABURUB
Danışman: PROF. DR. FİLİZ KARTAL
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Bu çalışma, en önemlisi Ürdün siyasi sistemi ile Müslüman Kardeşler hareketi arasındaki ilişkiyi 1989'dan 2022'ye kadar incelemek olan bir dizi hedefi taşımaktadır. Ürdün rejimi ile Müslüman Kardeşler Hareketi arasındaki yakınlaşma ve ayrışma nedenlerinin analizine de katkıda bulunmaktadır. Bu çalışma, siyasi olayların yaşanış sürecini ve bu olaylar arasındaki ilişkiyi anlamak için tarihsel yöntemden yararlanmıştır. Çalışmanın ilk kısmında reformist Selefilik ve cihatçı Selefilik gibi farklı siyasi İslami hareketler anlatılmaktadır. Aynı zamanda, Selefi hareket ile Müslüman Kardeşler Hareketi'nin Ürdün'de yayılmaları ve siyasi çalışmalara katılımları açısından bir karşılaştırma yapılmıştır. Ayrıca Ürdün'de ortaya çıkan, ancak son zamanlarda gayri resmi hale gelen, İslami hareketlerden Hamas ve İslami Kurtuluş Partisi'nden de söz edilmeye çalışılmıştır. Bu çalışmada Ürdün'de ortaya çıkan bazı İslami şahsiyetlerin isimlerine değinilmiş ve Müslüman Kardeşler ile ideolojik olarak farklılık gösterseler de, onlarla ortak yönleri olduğu görülmüştür. Yine, İslami Hamas hareketinin Ürdün rejimi ile Müslüman Kardeşler arasındaki ilişkiyi etkilemedeki rolü gibi ortak siyasi konulara odaklanmaya çalışılmıştır. Çalışmanın sonunda Ürdün'deki siyasi reformdan ve ulusal diyalog yoluyla demokrasiye ulaşmanın olanaklarından bahsedilmiştir. Son olarak da Müslüman Kardeşler Hareketi'nin önderlik ettiği ulusal muhalefetin siyasi reform arayışındaki rolüne değinilmektedir.

Abstract:
This study pursues a set of objectives, the most important of which is to examine the relationship between the Jordanian political system and the Muslim Brotherhood movement from 1989 up to 2022. This study also contributes to analyzing the factors of convergence and difference between the Jordanian regime and the Muslim Brotherhood movement. The study dealt with the historical method to understand the course of political events and the links between them. At the outset, the study explained all kinds of Islamic movements such as reformist Salafism and Jihadi Salafism. A comparison was also made between the Salafist movement and the Muslim Brotherhood in terms of their spread in Jordan and their participation in political action. In this study, it was attempted to mention the Islamic movements that appeared in Jordan but have recently become informal, such as Hamas and the Islamic Liberation Party. In this study, the names of some of the Islamic personalities that appeared in Jordan were mentioned, and they differed ideologically with the Muslim Brotherhood, but had other things in common with them. This study attempted to focus on common political issues such as the role of the Islamic Hamas movement in influencing the relationship between the Jordanian regime and the Muslim Brotherhood. At the end of the study, reference was made to political reform in Jordan and the possibilities of achieving democracy through the national dialogue. The national opposition led by the Muslim Brotherhood in its quest for political reform was also highlighted.