Endüstriyel pazarlarda algılanan risk ve yenilikçiliğin (Bireysel/örgütsel) satın alma karar süreci üzerindeki etkileri (Kocaeli örneği)
The effects of perceived risk and innovation in the industrial market (Individual/organizational) on the purchasing decision process (The case of Kocaeli)
Yazar: MUZAFFER DİNÇ
Danışman: DOÇ. DR. BİLSEN BİLGİLİ
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bireysel yenilikçilik = Individual innovativeness ; Endüstriyel pazarlar = Industrial bazaars ; Kocaeli = Kocaeli ; Risk = Risk ; Risk algılaması = Risk Perception ; Satın alma = Purchasing ; Satın alma kararı = Purchasing decision ; Yenilikçilik = Innovativeness ; Örgütsel yenilikçilik = Organizational innovations ; İnovasyon = Innovation

Özet:
Pazarlar, tüketici ve endüstriyel pazarlar olarak iki grupta ele alınırlar. Tüketici pazarları, doğrudan tüketime dönük pazarlar iken, endüstriyel pazarlar doğrudan tüketime dönük olmayan, başka bir mal ya da hizmetin üretilebilmesi için satın alma eylemine dayalı, farklı bir ihtiyacın üretilmesi için kullanılması zorunlu olan malların ve hizmetlerin pazarlamasının yapıldığı, alınıp satıldığı yani endüstriyel alıcıların bulunduğu pazarlardır. Tüketici pazarlarında satın alma duygusal faktörlerden büyük ölçüde etkilenirken, endüstriyel pazarlarda satın alma daha akılcı, üretilecek ürünün kalite gereklilikleri ve maliyet temelli kararlara dayanmaktadır. Endüstriyel pazarlarda satın alma kararları büyük alımlar söz konusu olduğundan risk algısı daha yüksek olup, işletmenin yenilikçiliği ve satın alma kararı veren kişilerin yenilikçilik özelliklerinin kararları etkilemesi beklenmektedir. 

Bu araştırmada, endüstriyel satın alma kararı alan yönetici ve yetkili çalışanların satın alma sürecini nasıl gerçekleştirdikleri, bu süreçte yer alan aşamalar üzerinde algıladıkları riskin, örgütün yenilikçilik özelliklerinin ve karar vericinin bireysel yenilikçilik özelliklerinin etkisinin belirlenmesi amaçlanmıştır.  Bu amaçla, Kocaeli ilinde otomotiv endüstrisinde faaliyet gösteren 186 imalat işletmesi üzerine anket çalışması uygulanmıştır. Elde edilen verilerin analizi sonucunda, endüstriyel satın alma süreç aşamalarında yer alan literatür ile uyumlu sekiz adet faktör belirlenmiştir.  Bireysel ve örgütsel yenilikçiliğin satın alma karar süreci üzerinde etkili olduğu, algılanan risk faktörlerinin satın alma karar süreci üzerinde önemli ölçüde etkili olduğu belirlenmiştir. Sonuçlar doğrultusunda, işletmelerin satın alma süreçlerini daha etkin ve verimli bir şekilde planlamalarına yönelik çeşitli öneriler geliştirilmiştir. Diğer yandan, benzer çalışmalarda kullanılabilecek satın alma karar süreci aşamalarına yönelik bir ölçek geliştirilerek pazarlama literatürüne katkı sağlanmıştır.

Abstract:
Markets are divided into two groups as consumer and industrial markets. While consumer markets are markets for direct consumption, industrial markets are markets where there are industrial buyers, in which goods and services are marketed, bought and sold, which are not intended for direct consumption, are based on the act of purchasing in order to produce another good or service, and which must be used to produce a different need. While purchasing in consumer markets is heavily influenced by emotional factors, in industrial markets purchasing is more rational, based on the quality requirements of the product to be produced and cost-based decisions. Since purchasing decisions are large in industrial markets, risk perception is higher, and it is expected that the innovativeness of the business and the innovativeness of the people who make the purchasing decision will affect the decisions.

In this research, it is aimed to determine how managers and authorized employees who make industrial purchasing decisions perform the purchasing process, the effects of the perceived risk on the stages in this process, the innovative characteristics of the organization and the individual innovative characteristics of the decision maker. For this purpose, a survey was conducted on 186 manufacturing companies operating in the automotive industry in Kocaeli. As a result of the analysis of the obtained data, eight factors were determined in accordance with the literature in the industrial purchasing process stages. It has been determined that individual and organizational innovativeness have an impact on the purchasing decision process, and the perceived risk factors have a significant impact on the purchasing decision process. In line with the results, various suggestions have been developed for businesses to plan their purchasing processes more effectively and efficiently. On the other hand, a scale has been developed for the stages of the purchasing decision process that can be used in similar studies, contributing to the marketing literature.