Bâbek İsyanı ve Abbâsîler açısından sonuçları
Babak rebellion and its results from the perspective of Abbasids
Yazar: HOULIH MEHDI ZAIN ALABDEN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEFER SOLMAZ
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Tarih = History
Dizin: Abbasiler = Abbasids ; Abbasiler Dönemi = Abbasid Periods ; Babek İsyanı = Babak Rebellion ; Orta Çağ = Middle Ages ; İslam tarihi = Islamic history ; İsyanlar = Rebellions

Özet:
Abbâsî döneminde pek çok isyan ortaya çıkmıştır. Bunlardan  biri Bâbek İsyanıdır. Hürremi Şeflerinden biri olan ve Abbasi Halifeliğine karşı mücadele eden Hürremi hareketi 'nin önderliğini yapan Azerbaycan Türkkerinin milli kahramanı Bâbek tarafından Azerbaycan'da mevcut Abbâsî yönetimine karşı 816-838 yılları arasında yirmi iki yıl  sürdürülen bir isyandır. Abbâsî ordusunda görev yapan Afşin ve Türk askerlerinden oluşan bir ordu isyancıların üzerine yürüdü. Yirmi iki yıl süren Bâbek İsyanında Halife'nin meşhur komutanının liderliğindeki altı büyük Hilafet ordusu mağlup edildi. Hürremilerin Karargâhı Bezz Kalesi 837 da düştü. Bâbek el-Hürremi Yakalandı ve 838 de Samarra Şehrine getirilerek idam edildi. İsyan  tam olarak sonuca ulaşmasa da, nitekim Abbasi Devleti parçalanma süreci içerisine girmiş, ekonomisi kötüleşmiş, merkezi otoritesi zayıflamıştır. Abbâsî Devleti bu isyana dikkatini verdiğinden Bizans gibi dönemin İslam Dünyası için tehlike oluşturan devletlerle mücadele edilememiştir. İslam Dünyasının haritası yeniden şekillenmiştir. Ayrıca bu isyan kendisinden sonra ortaya çıkan mezheplere ve isyan hareketlerine de fikri bir dayanak olmuştur. Günümüzde dahi Bâbek Kalesi'ne giderek bazı grupların anma törenleri düzenlemeye çalıştığı bilinmektedir.

Anahtar Kelimeler: Bâbek el-Hürremi, Bâbekiyye, Hürremiler, Mazdekizm, Abbâsîler

Abstract:
Islam has been spread over a wide area in a short period of time like one or two centuries since its emergence. Bâbak Revolt, and the Abbasid Caliphate is one of the chiefs of the Khurrami Khurrami movement that fought against the Turks in Azerbaijan hero who led by Babak Khurrami available in Azerbaijan carried out during the Abbasid revolt against the rule of twenty two years between the years 816-838. Composed of Turkish soldiers serving in the army of the Abbasid army and rebels marched on Afsin. Babak revolt which lasted twenty two years, led by the commander of the famous Caliph Caliphate Army was defeated sixth largest. Khurramiyya headquarters Bezz Castle fell in 837. Babak was captured and tortured to death were executed by bringing the city of Samarra in 838. Although not result in full revolt, As a matter of fact, the Abbasid State entered into the disintegration process; its economy deteriorated and its central authority got weakened. Because the Abbasid State paid all its attention to this rebellion, it could not struggle with other states that were dangerous for the Islamic world of that time. The map of the Islamic world has been reshaped. Also this rebellion became an intellectual basis for the sects and next rebellion movements that followed. Even today, it is known that some groups tried to organize commemoration ceremonies through going to Bâbek Castle.

KeyWords: Babek el-Hurremi, Babekiyye,Hurremis, Mazdekizm, Abbacies