İngiliz basınına göre Tanzimat Dönemi (1839-1856) toplum ve eğitim hayatı: Morning Chronicle ve Morning post gazeteleri örneği
Social and educational life of tanzimat era (1839-1856) in English press: The sample of Morning Chronicle and Morning post newspapers
Yazar: ZEKİYE ZEREN ÖZDEMİR
Danışman: PROF. DR. İSMAİL DOĞAN
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimin Kültürel Temelleri Ana Bilim Dalı / Eğitimin Sosyal ve Tarihi Temelleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Tarih = History
Dizin: Eğitim = Education ; Eğitim tarihi = Educational history ; Gazeteler = Newspapers ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı toplumu = Ottoman society ; Tanzimat Dönemi = Tanzimat Period ; Tanzimat Fermanı = Tanzimat Fermanı ; Toplum = Society ; İngiliz basını = British press

Özet:
Tanzimat Fermanı, Osmanlı Devleti'nin bünyesindeki bozukluk ve aksaklıkları giderme ve dönemin Avrupa ülkelerinin sahip olduğu gelişmişlik seviyesine erişme yoluyla varlığını idame ettirme adına attığı önemli bir adım olarak kabul görmektedir. Düvel-i Muazzama içerisinde yer alan üç büyük ülkeden biri olan İngiltere'nin Osmanlı Devleti'nin varlığını devam ettirmesini temel alan politikası ile bu yenilik girişimi sürecinde ve sonrasında, sergilediği yaklaşım dönemin İngiliz basınında yansımalarını bulmuştur. Araştırma kapsamındaki yıllarda İngiltere'de yayımlanan ve araştırma konusu hakkında belirgin sayıda nitelikli içeriğe sahip olduğu belirlenerek örneklem olarak seçilen Morning Chronicle ve Morning Post gazetelerinin incelendiği bu çalışmada tarama modeli kullanılmış olup tarihsel araştırma aşamaları uygulanmıştır. Söz konusu gazeteler, biçim ve içerik özellikleri bakımından değerlendirilmiştir. Araştırma sonunda, kendi ülkelerine dair yerel haberlere ek olarak farklı ülkelerden haber metinleri sunan gazetelerin İstanbul muhabirleri aracılığıyla Osmanlı Devleti'nin yönetimi, dış ilişkileri ve toplumsal olayları üzerine kaleme alınan metinler de paylaştığı görülmüştür. Söz konusu metinlerden araştırma konusuna dair içeriğe sahip olanlar incelendiğinde, İngiltere'nin Tanzimat Fermanı ile Osmanlı Devleti'nde başlayan siyasal ve toplumsal düzenlemeler karşısındaki yaklaşımının, reformlar yoluyla varlığını sürdüren Osmanlı politikasının ve sadece izleyici konumunda kalmayıp büyükelçileri aracılığıyla bu süreçte etkin bir rol oynamasının dönemin İngiliz basınında açıkça ortaya koyulduğu sonucuna ulaşılmıştır. 
Anahtar Kelimeler: Osmanlı Devleti, Tanzimat Fermanı, Tanzimat Dönemi, İngiliz Basını

Abstract:
The Gülhane Hatt-ı Şerif is accepted as an important step taken by Ottoman Empire to maintain its presence by eliminating corruption within the empire and reaching the development level of European countries. The policy of England, which is one of the three big countries in Great Powers, based on the presence of Ottoman Empire and its approach during and after the aforementioned reform attempt have been reflected in English Press. The newspapers of Morning Chronicle and Morning Post which were published in England during the years within the scope of the research have been selected as sample as they have sufficient content regarding the study. The newspapers have been examined and evaluated in terms of their form and content with scanning model and historical research phases. The newspapers sharing both local and international news have published news about the government, international affairs and social events of Ottoman Empire through their Istanbul correspondent. When the news with the related content have been analyzed, it is concluded that the approach of England towards the political and social regulations which began with the Gülhane Hatt-ı Şerif in Ottoman Empire, the policy of England based on the presence of Ottoman Empire and the active role of England during that period through its ambassadors have been explicitly reflected in the English press of the era. Key Words: Ottoman Empire, Gülhane Hatt-ı Şerif, Tanzimat Era, English Press