Psikotik bozukluğu olan çocuk ve ergenlerde bilişsel işlev ve sosyal bilişin değerlendirilmesi
Assessment of cognitive function and social cognition in children and adolescents with psychotic disorders
Yazar: YEŞİM SAĞLAM
Danışman: PROF. DR. GÜL KARAÇETİN
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Biliş = Cognition ; Bilişsel işlev = Cognitive function ; Ergenler = Adolescents ; Psikotik bozukluklar = Psychotic disorders ; Sosyal biliş = Social cognition ; Çocuklar = Children

Özet:
AMAÇ: Çalışmamızın amacı psikotik bozukluğu olan çocuk ve ergenlerde nörobilişsel işlev ve sosyal bilişini değerlendirmektir. Ayrıca psikotik hastalarda saldırganlık ve intihar davranışının bilişsel işlevler ve sosyal biliş üzerindeki etkisini incelemektir. 

GEREÇ VE YÖNTEM: Araştırmamıza psikotik bozukluk tanısı konulan 106 hasta ve 50 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Sosyodemografik bilgiler, araştırmacı tarafından hazırlanmış sosyodemografik veri formuyla çalışmaya dahil edilen çocuk ve ebeveynlerinden alınmıştır. Hastalara ve sağlıklı kontrollere Klinik Global İzlenim Ölçeği, Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği, Reaktif-Proaktif Saldırganlık Ölçeği, Columbia İntihar Riskini Derecelendirme Ölçeği, Premorbid Uyum Ölçeği uygulanmıştır. Nörokognitif özellikler ve Zihin kuramı; Rey İşitsel Sözel Öğrenme Testi, Sayı Dizisi Testi, Sayı Sembol Testi, Kontrollü Kelime Çağrışım Testi, Kategori Akıcılık Testi, İşitsel Üçlü Sessiz Harf Sıralaması, Görsel Kopyalama Testi, Stroop Testi, İz Sürme Testi, Gözlerden Zihin Okuma Testi, Gaf testi ve Premorbid IQ ile değerlendirilmiştir.

BULGULAR: 156 çocuk ve ergen (106 olgu ve 50 kontrol) çalışmaya dahil edildi. Olgu grupları, remisyon kriterlerini karşılayan şizofreni (RŞ, n=38), remisyon kriterlerini karşılamayan şizofreni (SŞ, semptomatik şizofreni, n=34) ve şizofreni olmayan diğer psikotik bozukluk (PB, n=34) şeklinde üç ayrı grup olarak oluşturulmuştur. Psikotik bozukluğu olan çocuk ve ergenlerin kontrol grubuna göre nörokognitif alanlardaki bozulması geniş etki boyutlarında tespit edilmiştir (d>0.8). Psikotik bozukluğu olan hastalarda en çok etkilenen alanlar global kognisyon, merkezi Yİ/işlem hızı, sözel ve görsel öğrenme ve bellek olarak tespit edilmiştir. Çalışmamızda gözlerden zihin okuma testinde gruplarımız arasında istatiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmıştır (p<0.001). GAF testinde de gruplar arasında istatiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmış (p<0.001) olup SŞ ile PB grubu arasında bozulmanın orta etki boyutunda olduğu tespit edilmiştir (0.5

Abstract:
PURPOSE: The aim of our study is to evaluate neurocognitive function and social cognition in children and adolescents with psychotic disorders. It is also to study the effect of aggression and suicidal behavior on cognitive functions and social cognition in psychotic patients.

METHOD: Our research included 106 patients diagnosed with psychotic disorders and 50 healthy controls. Sociodemographic information was taken from children and their parents who were included in the study using a sociodemographic data form prepared by the researcher. Clinical global ımpression scale, positive and negative syndrome scale, reactive-proactive aggression scale, Columbia suicide risk rating scale, Premorbid adjusment scale were applied to patients and healthy controls. Neurocognitive properties and theory of mind were evaluated with Rey auditory verbal learning test, digit span test, digit symbol test, controlled word association test, category fluency test, auditory consonant trigrams, visual copy test, stroop test, trail making test, reading mind eyes test, faux test and premorbid IQ. 

RESULTS: 156 children and adolescents (106 cases and 50 controls) were included in the study. Case groups were formed as three separate groups in the form of schizophrenia (RS, n=38), which met the criteria for remission, schizophrenia (SS, symptomatic schizophrenia, n=34), and other psychotic disorder without schizophrenia (PB, n=34). Impairment of children and adolescents diagnosed with psychotic disorders in neurocognitive areas compared to the control group was detected in wide effect sizes. In patients diagnosed with schizophrenia and other psychosis disorders, the most affected areas were identified as global cognition, execution function/processing speed, verbal and visual learning, and memory. In our study, a statistically significant difference was found between our groups in reading mind eyes test (p <0.001). In the Faux Pas test, a statistically significant difference was found between the groups (p <0.001), and the impairment between the SS and PD groups was found to be moderate (0.5