İHA fotogrametrisinde en uygun yer kontrol noktası tasarımını oluşturan bir yazılımın geliştirilmesi
Development of software that creates the most suitable ground control point design in UAV photogrammetry
Yazar: ZAFER ŞANLI
Danışman: PROF. DR. KEMAL ÖZGÜR HASTAOĞLU
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Geomatik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry
Dizin: Fotogrametri = Photogrammetry ; Sayısal yükseklik modelleri = Digital elevation models ; İnsansız hava aracı = Unmanned aerial vehicle

Özet:
Günümüzde insansız hava aracı (İHA) ile yapılan fotogrametrik harita üretimi çalışmalarında RTK (Real Time Kinematic), PPK (Post Processed Kinematic) ve YKN (Yer Kontrol Noktası) kullanılarak yapılan haritalama gibi farklı ölçme yöntemleri kullanılmaktadır. Kullanılan bu yöntemlere ait konum doğruluğunun kıyaslandığı çalışmalarda birbirlerine çok yakın sonuçlara ulaşıldığı görülmüştür. Buna karşın başlangıç donanımı maliyetleri göz önüne alındığında RTK/PPK uyumlu insansız hava araçlarının 7-8 kat daha pahalı olduğu görülmektedir. Bu durumda ise küçük alanların fotogrametrik yöntem ile haritalanmasında maliyeti düşük olan İHA sistemleri daha çok kullanılmaktadır. Düşük maliyetli İHA sistemleri ile yapılan haritalama çalışmalarında konum doğruluğunu etkileyen en önemli etkenlerden birisi YKN tasarımıdır. Bu tez çalışmasında literatüre göre en uygun YKN tasarımının nasıl olması gerektiği ortaya konulmuştur. Bu doğrultuda en uygun YKN tasarımını oluşturacak algoritma geliştirilmiş ve bu algoritma bir yazılım haline getirilmiştir. Geliştirilen yazılım ile çalışma sahasına ait açık erişimli SYM (Sayısal Yükseklik Modeli) verisi kullanılarak bu alana tesis edilmesi gereken YKN'lere ait koordinat bilgisi üretilmiştir. Tasarlanan YKN'lerin 3 boyutlu grafikleri ve gerçek dünyadaki görüntüleri kullanıcıya sunulmuştur.

Abstract:
Today, different measurement methods such mapping using RTK (Real Time Kinematic), PPK (Post Processed Kinematic) and GCP (Ground Control Point) are used in photogrammetric map production studies with unmanned aerial vehicles (UAV). In studies comparing the position accuracy of these methods used, it has been observed that results are very close to each other. On the other hand, considering the initial equipment costs, it is seen that RTK/PPK compatible unmanned aerial vehicles are 7-8 times more expensive. In this case, low cost UAV systems are used more in mapping small areas with photogrammetric method. One of the most important factors affecting position accuracy in mapping studies with low cost UAV systems is GCP design. In this thesis, it has been revealed how the most appropriate GCP design should be according to the literature. In this direction, the algorithm that will create the most suitable GCP design has been developed and this algorithm has been turned into a software. With the developed software, the coordinate information of the GCPs that need to be installed in this area was produced by using the open access DEM (Digital Elevation Model) data of the study area. 3D graphics and real-world images of the designed GCPs are presented to the user.