Hemşirelik öğrencilerinde bilişsel davranışçı yaklaşım temelli stres yönetimi psikoeğitim programının öğrencilerin depresif, anksiyete ve stres belirti düzeylerine etkisi
Effect of cognitive behavior-based stress management psychoeducation program on nursing students' depression, anxiety and stress symptom levels
Yazar: SALİHA ESRA ERYILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. NİHAL BOSTANCI DAŞTAN
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırmanın amacı bilişsel davranışçı yaklaşım temel alınarak oluşturulan stres yönetimi psikoeğitim programının hemşirelik öğrencilerinin depresif, anksiyete ve stres düzeylerine etkisini incelemektir. Araştırma ön test, son test ve izlem ölçümlü randomize kontrollü deneysel tasarımda uygulandı. Araştırmanın evrenini Uşak Üniversitesi hemşirelik bölümü öğrencileri oluşturdu. Araştırmada örneklem seçimi için gönüllü olan öğrencilere "Beck Depresyon Ölçeği" uygulandı. Araştırmaya dahil olma kriterlerini karşılayan 79 öğrenci randomize olarak deney (n=40) ve kontrol (n=39) gruplarına atandı. Araştırmada deney grubuna 7 oturum stres yönetimi psikoeğitim programı uygulanırken kontrol grubuna herhangi bir girişimde bulunulmadı. Araştırmanın verileri "Tanıtıcı Bilgi Formu" ve "DASS-21" ölçeği ile toplandı. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel metotlar, bağımsız örneklem t testi ve ANOVA analizi kullanıldı. Yapılan analizler sonucunda deney grubundaki öğrencilerin depresyon, anksiyete ve stres puan ortalamalarının istatistiksel olarak anlamlı şekilde azaldığı ve bu etkinin üç ay sonra yapılan takip ölçümünde de devam ettiği belirlendi (p<0.05). Kontrol grubunda yer alan öğrencilerin depresyon, anksiyete ve stres puan ortalamalarının ise artış gösterdiği belirlendi. Sonuç olarak hemşirelik öğrencilerine uygulanan bilişsel davranışçı yaklaşım temelli stres yönetimi psikoeğitim programının depresyon, anksiyete ve stres düzeylerini azaltmada etkili olduğu söylenebilir.

Abstract:
The purpose of this study is to investigate the effect of a stress management psychoeducation program, based on cognitive-behavioral approach, on the levels of depression, anxiety, and stress among nursing students. The research was conducted using a pre-test, post-test, and follow-up measurement randomized controlled experimental design. The population of the study consisted of nursing students at Usak University. The Beck Depression Scale was administered to students who volunteered to participate in the study to select the sample. A total of 79 students who met the inclusion criteria were randomly assigned to experimental (n=40) and control (n=39) groups. While the stress management psychoeducation program consisting of 7 sessions was implemented to the experimental group, no intervention was made to the control group. Data for the study were collected using a "Demographic Information Form" and the "DASS-21" scale. Descriptive statistical methods, independent samples t-test, and ANOVA analysis were used for data analysis. The analyses revealed that the mean scores of depression, anxiety, and stress in the experimental group significantly decreased, and this effect persisted at the follow-up measurement conducted three months later (p<0.05). Conversely, it was found that the mean scores of depression, anxiety, and stress increased in the control group. In conclusion, it can be said that the cognitive-behavioral approach-based stress management psychoeducation program applied to nursing students is effective in reducing levels of depression, anxiety, and stress.