60-72 Aylık konuşma sesi bozukluğu olan ve olmayan çocukların görsel algı ve erken okuryazarlık becerilerinin incelenmesi
The investigation of visual perception and early literacy skills in children aged 60-72 months with and without speech sound disorders
Yazar: CEREN GÜLER
Danışman: DR. AYŞEGÜL ŞEN
Kapadokya Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim, Öğretim ve Araştırma Enstitüsü  / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Dil ve Konuşma Terapisi = Language and Speech Therapy

Özet:
Konuşma sesi bozukluğu, konuşma seslerinin üretilmesi ve kazanımında dikkatle bakılacak bir gecikme durumuna ve çocuğun dil ile ilgili sistemindeki fonolojik alanda hatalar olarak tanımlanır. Okul öncesi eğitimde görsel algı becerilerinin gelişmesi, okul döneminde öğrenilen okuma ve yazma becerileri için bir ön hazırlık oluşturur. Bu ön hazırlıkta oluşan gecikmeden kaynaklı ileriki zamanlarda okuma-yazma becerileri etkilenebilmektedir. Çocuklar okuma-yazma becerilerini, aritmetik yapabilmeyi ve okul yaşamında başarı gösterebilmeleri için gerekli görülen bütün becerileri görsel algılamadaki yetenekleri ile öğrenmektedirler. Erken okuryazarlık becerileri, okuma ve yazma becerilerinin gelişimsel öncüleri olan bilgi, beceri ve tutumlardan oluşmaktadır. Bu araştırma da 60-72 aylık konuşma sesi bozukluğu olan ve olmayan çocukların erken okuryazarlık becerileri ile görsel algıları arasında ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 60-72 aylık, 25'i konuşma sesi bozukluğu olan ve 25'i konuşma sesi bozukluğu olmayan ayrıca başka herhangi ek bir tanısı bulunmayan toplam 50 çocuk dahil edilmiştir. Katılımcıların demografik bilgileri alınmıştır. Ardından Sesletim Sesbilgisi Testinin alt testi Sesletim Alt Testi, Frostig Görsel Algı Testi ve Erken Okuryazarlık Testi (EROT) uygulanmıştır. Veriler, Bağımsız Örneklem T Testi, Mann Whitney U Testi, Pearson Korelasyon ve Spearman Korelasyon analizleri ile incelendi. Her iki grubun görsel algı becerileri arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Erken okuryazarlık becerileri arasında ise bazı alt alanlarında anlamlı far bulunmuştur. KSB olan ve KSB olmayan çocukların görsel algı gelişimi ile erken okuryazarlık becerilerinde ebeveynlerin öğrenim durumunun anlamlı olarak bir farklılık bulunmuştur. Cinsiyet ve kardeş sayısı parametrelerinin bir etkilerinin olmadığı saptanmıştır. Görsel algı becerisi ile erken okuryazarlık arasında anlamlı düzeyde bir fark elde edilmiştir.

Abstract:
Speech sound disorder is defined as a carefully considered delay in the production and acquisition of speech sounds and errors in the phonological area of the child's language-related system. The development of visual perception skills in pre-school education constitutes a preliminary preparation for the reading and writing skills learned during the school period. Reading and writing skills may be affected in the future due to the delay in this preliminary preparation. Children learn reading and writing skills, arithmetic, and all the skills deemed necessary for their success in school life through their visual perception abilities. Early literacy skills consist of knowledge, skills and attitudes that are the developmental precursors of reading and writing skills. This study aimed to examine the relationship between early literacy skills and visual perceptions of 60-72 month old children with and without speech sound disorders. A total of 50 children aged 60-72 months, 25 with speech sound disorder and 25 without speech sound disorder and without any other additional diagnosis, were included in the study. Demographic information of the participants was taken. Then, the subtest of the Articulation Phonology Test, the Pronunciation Subtest, the Frostig Visual Perception Test and the Early Literacy Test (EROT) were administered. Data were examined with Independent Sample T Test, Mann Whitney U Test, Pearson Correlation and Spearman Correlation analyses. There was no significant difference between the visual perception skills of both groups. Among early literacy skills, significant differences were found in some sub-domains. A significant difference was found in the educational status of the parents in the visual perception development and early literacy skills of children with and without STM. It was determined that gender and number of siblings parameters had no effect. A significant difference was obtained between visual perception skills and early literacy.