Kronik böbrek yetmezliğinde fibromiyalji sıklığı ve ilişkili faktörlerin berlirlenmesi
The frequency of fibromyalgia syndrome in patients with chronic renal failure and examining the factors associated with
Yazar: İLHAMİ BERBER
Danışman: DOÇ. DR. İDRİS ŞAHİN
İnönü Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahiliye Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Nefroloji = Nephrology
Dizin: Ağrı = Pain ; Böbrek hastalıkları = Kidney diseases ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Fibromiyalji = Fibromyalgia ; Periton diyalizi = Peritoneal dialysis ; Renal diyaliz = Renal dialysis

Özet:
Amaç: KBY'li hastalarda majör komplikasyondan birisininde romatolojik sorunlar olduğu ortaya konulmuştur. Ancak literatürde, KBY'li hastalarda fibromiyaljinin sıklığını araştıran sınırlı sayıda çalışma mevcuttur. Bu nedenle çalışmamızda FMS'nun prediyaliz, periton diyalizi ve hemodiyaliz hastalarındaki görülme sıklığını ve FMS'nun serum BUN, kreatinin (Kre), hemoglobin (Hgb), tiroid sitümülan hormon (TSH), sodyum (Na), potasyum (K), kalsiyum (Ca), fosfor (P), magnezyum (Mg), B12, folat, paratiroid hormon (PTH), D vitamini gibi laboratuar ve yaş, cinsiyet, diyaliz süresi gibi demografik verilerle ilişkisini araştırmayı amaçladık.Yöntem ve Gereçler: Araştırmamız, için gerekli olan tetkikler, İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi dosya arşiv bölümü ve Turgut Özal Tıp Merkezi Hastane Otomasyon Sistemi (Enlil) kullanılarak elde edilmiştir. Ayrıca diyaliz hastaları için oluşturulan takip formalarından yararlanılmıştır. Öncelikle Etik Kurul onayı alındıktan sonra çalışmaya alınacak hastalar çalışma hakkında bilgilendirildi ve hastalardan yazılı onam alındı. Çalışmamız hakkında bilgilendirilen ve yazılı onam alınan hastaların adı, soyadı, yaşı, cinsiyeti, eğitim durumu, mesleği, diyaliz durumu, böbrek yetmezliğinin sebebi sorgulandı ve çalışma formuna kaydedildi. ACR 'nin Şubat, 1990' da yayınlanan çok merkezli çalışmasına dayanarak oluşturulan tanı kritelerine göre hastalarda 18 hassas nokta muayenesi yapıldı. Muayenesi yapılan hastalarda 11 noktadan fazla ağrısı olanlar fibromiyalji sendromu olarak kabul edildi. Hastaların laboratuar sonuçları hastanemizdeki Enlil Hastane Otomasyon Sistemi kullanılarak poliklinik doktoru tarafından daha önce rutin olarak istenen serum BUN, kreatinin, Hgb, TSH, Na, K, Ca, P, B12, folat, Mg, PTH, D vitamini değerleri çalışma formuna kaydedildi.Bulgular: Çalışmaya alınan 288 KBY hastası alındı. Bunların Çalışmaya yaş ortalaması 52±16 yıl (18-89 yaş) olan 162 erkek (%56,3) hasta alınmıştır. Olgularımızın 118'i KBY Evre III-V tanısı almış ve prediyaliz dönemde izlenmekte, 85'i hemodiyaliz ve 85'i de periton diyalizi tedavi görmekte idi. Çalışmaya alınan 288 hastanın 46'sında (%16) fibromiyalji saptandı. Fibromiyaljili sendromlu hastalar akdıkları renal replasman tedavisine göre değerlendirildiğinde hemodiyaliz tedavisi gören hastalarda anlamlı olarak az çıktı. Fibromiyalji ile ilişkili olabilecek laboratuar (serum BUN, kreatinin, Hgb, TSH, Na, K, Ca, P, Mg, B12, folat, PTH, D vitamin) değerleri ve demografik (yaş, cinsiyet, diyaliz süresi, ?) faktörler ilişkisine bakıldığında TSH, Mg, PTH ve diyaliz süresi ile ilişkili olduğu görüldü.Sonuç: KBY'li hastalarda FMS'u sık görülen klinik bir durumdur. Prediyaliz ve PD hastalarında FMS, HD hastalarına göre daha sık görülmektedir. Vücut ağrısı ile başvuran KBY'li hastaların izleminde FMS akla gelmelidir.

Abstract:
Aim: One of the major complications about the patients with KBY is that their rheumataological problems. However, in the literature there is limited study about searching the frequency of fibromyalgia.For this reason, we wanted to search the frequency of FMS in predialysis, peritoneal dialysis and hemodialysis patients and also we aimed to investigate the relationship between FMS and demographic parameters (age, sex, duration of dialysis) and the other parameters like serum Bun, kreatinin (Cre), hemoglobin (hgb), thyroid sitümülan hormone (TSH), sodium (Na), potassium (ka), calcium (ca), phosphorus (p), magnesium (mg), B 12, folate, parathyroid hormone and vitamine D.Materials and Method: Tests which are necessary to our investigation are obtained from the file archive department and hospital automation system in İnönü University, Turgut Özal Medicine Center.We also benefited from the follow-up forms which are created for dialysis patients. Patients in this study were primarily informed about the study and their approvals were obtained.The patients? name, surname, age, sex, educational status, job, dialysis status and renal failure were registered to the study form.According to criteria based on multicenter study in ACR (American College of Romatoloji) published in February in 1990; in patients 18 tender point examination were done. The patients who are examined and have more than 11 ache were accepted as fibromyalgia syndrome. The laboratory results and the other vitamin values which are routinely required were registered to our automation system by the polyclinic doctor.Findings: For this study 288 CRF patients were used. The mean of age is 52-16. 162 of them were men patients.118 of them CRF III-V, 85 of them hemodialysis and 85 of them were having peritoneal dialysis examination. 46 of them ( 16 %) were determined as fibromyalgia syndrome.Result: Fibromyalgia syndrome is frequently seen in patients with chronic renal failure and also another studies are required to give meaning to the findings effectively the relationship between fibromyalgia and other factors.