Darıca'da yaşayan Caferilerde sosyal ve dini hayat
Social and religious life in the Caferies living in Darıca
Yazar: İZZET ÖZTAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA GÜNERİGÖK
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Caferilik = Caferism ; Din = Religion ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Sosyal hayat = Social life

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Kocaeli'nin Darıca ilçesinde yaşayan, kendisini İmâmiyye/Caferi mezhebinin mensubu olarak niteleyen bireylerin dini ve sosyal hayatlarını cemaat sosyolojisi ışığında incelemektir. Toplum birçok grubun, farklılıklarıyla bir arada olması sonucunda, kültürel mozaiğini ortaya koyan, zenginliğini gün yüzüne çıkaran bir yapıdır. Bireylerin hayat anlayışlarını şekillendiren ve dünyalarını çevreleyen unsurlardan biri de dindir. Dini anlama ve uygulama şekilleri, kişinin günlük pratikleri üzerindeki etki düzeyleri, hayatı şekillendirmede kayda değer bir öneme sahiptir. İslam dininin Şiîlik esaslarına dayanan bir yorumu olarak Caferilik de bireylerin hayatında mezhepsel bağlamda ve kendilerini tarif etmelerinde bir aidiyet unsuru olarak yer tutmaktadır. Darıca, Kocaeli'nin en fazla Caferi nüfusa ev sahipliği yapan ilçesidir. Darıca, üç Caferi camisinin, bu camilerin derneklerinin, "Türkiye" ve "Caferi" isimlerinin kullanıldığı ilk vakıf olan Türkiye Caferileri Vakfı (TÜRCAV)'nın, bu vakıf bünyesinde yer alan, resmi statüdeki (Diyanet İşleri Başkanlığı'na bağlı) Caferi Kur'an kursu olduğu ifade edilen İmam Muhammed Mehdî Kur'an Kursu'nun bulunduğu ilçedir. Yoğun Caferi popülasyonunun yaşadığı, sosyalleştiği, dini ritüellerini ve günlük rutinlerini gerçekleştirebildikleri tüm bu mekânlar; Caferilerin sosyal hayatlarının ve dini ritüellerinin gözlemlenebilmesine olanak sağlamaktadır. Bu sebeple Darıca ilçesi, Caferiliğin anlaşılabilmesi ve incelenebilmesi için uygun zemine sahip bir mekândır. Çalışmamız nitel araştırma yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Veri toplama tekniği olarak on altı Caferi birey ile görüşme, mekânlarda ve ritüeller esnasında gözlemler yapılmış ve Caferilikle ilgili dokümanların incelenmesi suretiyle gerekli bilgilere ulaşılmıştır.

Abstract:
The aim of this study is to examine the religious and social lives of individuals who describe themselves as members of the Imamiyye/Jafari sect, living in the Darıca district of Kocaeli, in the light of community sociology. Society is a structure that reveals its cultural mosaic and brings its richness to light as a result of the coexistence of many groups with their differences. One of the elements that shapes individuals' understanding of life and surrounds their world is religion. The ways they understand and practice religion, and the level of influence they have on their daily practices have significant importance in shaping life. As an interpretation of Islam based on the principles of Shiism, Jafariism also has a place in the lives of individuals in a sectarian context and as an element of belonging in their self-description. Darıca is the district of Kocaeli that hosts the largest Jafari population. Darıca is the district where three Caferi mosques, the associations of these mosques, the first foundation to use the names "Turkey" and "Caferi", the Turkish Caferi Foundation (TÜRCAV), and the Imam Muhammed Mehdi Quran Course, which is stated to be an official Caferi Quran course (affiliated to the Presidency of Religious Affairs) within the body of this foundation, are located. All these places where the dense Caferi population lives, socializes, and performs their religious rituals and daily routines; provide the opportunity to observe the social lives and religious rituals of the Caferis. For this reason, the Darıca district is a place with a suitable ground for understanding and examining Caferis. Our study was conducted using the qualitative research method. As a data collection technique, interviews were conducted with sixteen Caferi individuals, observations were made in the places and during the rituals, and the necessary information was obtained by examining the documents related to Caferis.