Modern kalite yönetim sistemlerinin endüstriyel uygulamalarında proses performanslarının değerlendirilmesi ve sürekli iyileştirilmesi
Process performance evaluation and continuous improvement in the industrial application of modern quality management systems
Yazar: İLKNUR ÇAVUŞOĞLU
Danışman: PROF. DR. EMİN YURCİ ; PROF. DR. NUMAN DURAKBAŞA
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı / İmal Usulleri Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Makine Mühendisliği = Mechanical Engineering

Özet:
Günümüzde teknolojik gelişmelerle, ürünlerin mükemmel bir şekilde üretilmelerinin yanı sıra onlarınbüyük ölçüde müşteriler tarafından satın alınması ön plana çıkmıştır. Üreticiler, müşteri ihtiyaçlarınıve beklentilerini karşılayan ürünleri kalite, zaman ve maliyet üçgeninin optimum bir şekildedengelendiği koşullarda gerçekleştirmek durumundadırlar. Bunun anahtarı ise, uluslararası alandakabul görmüş kalite yönetimi standartlarının taleplerini karşılayan sistemin üretici işletmelerde tesisedilmesidir.Uluslararası standartlara göre oluşturulan modern kalite yönetimi sistemlerinin temelini sürekliiyileştirme oluşturmaktadır. Sürekli iyileştirme; özellikle yöneticiler idaresinde insan ve makineetkileşimi ile çalışan proses performanslarının iyileştirilmesinin etkin bir şekilde yapılması için çeşitlimetot ve teknikler kullanılmaktadır. İstatistiksel proses kontrolü, istatistik metot ve araçları vasıtasıylaprosesin konumu ve sapmalarını izleme ve üretim proseslerinin ayarlarını yapma hedeflerineerişilmesini sağlamaktadır.Bu çalışma bünyesinde yürütülen araştırmaların temelini, sürekli iyileştirmeye yönelik, kontrolkartlarının oluşturulması ile ilgili bir modelin hazırlanması ve kullanıcı olarak işletme çalışanlarınauygun bir sistemin oluşturulması teşkil etmektedir. Bu çerçevedeki çalışmanın hedeflerinden birinimodifike edilmiş ön kontrol (pre-control) kartlarının pratiğe yönelik uygulama modeli önerisioluşturmaktadır. Proses düzeyi değişkenliklerinde müdahale sınırlarının ve standart sapmagenişliklerinin iyileştirilmesiyle proses yeteneğinin artırılması amaçlanmaktadır. Diğer yandan hemürün geliştirme ve tasarım aşamasında hem de ürünün gerçekleştirilmesi sırasında muhtemel hatalarınönlenmesi veya var olan hatanın tespit edilmesinde etkin bir şekilde Shainin deney tasarımı (DoE)metotları kullanılır. Bu metotlardan özellikle çoklu değişken kartların (multi-vari-chart)kullanılmasıyla pilot proses ve üretim prosesinde iyileştirici önerilerde bulunmak amaçlanmıştır.Böylelikle uygulamaya yönelik çalışmaların yürütüldüğü otomotiv yan sanayi işletmesinde, geometrikürün spesifikasyonuna göre talep edilen özellikte konum ve şekil sapmaları gibi, parçanın fonksiyonelkritik özelliklerinin üretim hattında işlenmesi esnasında kontrol edildiği proseslerde, prosesperformansının iyileştirilmesine yönelik, işletme çalışanları tarafından kullanılabilecek bir sistemoluşturulmasına çalışılmıştır.Anahtar Kelimeler: Modern kalite sistemi, uluslararası kalite standartları, ISO 9001, ISO/TS16949, sürekli iyileştirme, kalite teknikleri, istatistiksel proses kontrolü, ön kontrol, deneytasarımıJÜRİ:1. Prof. M. Emin YURCİ (1. Danışman) Kabul tarihi: 14.04.20062. Prof. Dr. M. Numan DURAKBAŞA (2. Danışman) Sayfa Sayısı: 2153. Prof. Dr. Murat DİNÇMEN4. Prof. Nurullah GÜLTEKİN5. Prof. Dr. Bülent DURMUŞOĞLU6. Prof. Dr. Erhan ALTAN

Abstract:
Appeal of products to consumers has come to the fort as well as production of best qualityproducts by today?s technological advencement. Manufacturers should produce products thatanswer to the client needs and expectations by optimizing the quality, time, and cost. The keyfactor for this is establishing international quality management standards in companies.Continuous improvement is the base for modern quality management systems that aredesigned according to the international standards. In continuous improvement, severalmethods and techniques are used to effectively improve process performances that aredetermined by interactions between humans and machines. Statistical process control providesaway to track process status and deviations and to adjust process periods by means of statiscalmethods and tools.In this study, preperation of a model for control cards and of a system suitable for their users,workers, is investigated in the frame of continuous improvement. One of the goals of thisstudy is the suggestion of a model for practical application of precontrol cards. It is aimed toincrease the process capability by improvig standard variance width and limits of interventionin process level changes.Shainin design of experiment (DoE) is used during product development and design as well asduring manufacturing of products to prevent probable defects or to find existing defects. InShainin DoE, it is aimed to make improving suggestions in pilot and manufacturing processesby using multi-vari charts and to develop a process performance improving system forworkers in automotive supplier industry.Key Words: Modern quality system, International Quality Standards, ISO 9001, ISO/TS16949, Continuous Improvement, Quality Techniques, Statistical Process Control, Precontrol,Design of Experiment.JURY:1. Prof. M. Emin YURCİ (1. Supervisor) Date: 14.04.20062. Prof. Dr. M. Numan DURAKBAŞA (2. Supervisor) Page: 2153. Prof. Dr. Murat DİNÇMEN4. Prof. Nurullah GÜLTEKİN5. Prof. Dr. Bülent DURMUŞOĞLU6. Prof. Dr. Erhan ALTAN