Antep fıstığı (P. vera L.) kuru kırmızı kabuğunun (perikarp) fitokimyasal bileşimi ve saflaştırılan sekonder metabolitlerin antitümör özelliklerinin araştırılması
Chemical composition and antitumoral activities of secondary metabolites of shell (pericarp) of antepfistiği (P. vera L.)
Yazar: GONCA GÖKDEMİR
Danışman: PROF. DR. AHMET ÇAKIR
Kilis 7 Aralık Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada, antep fıstığı meyvelerinin dış yumuşak kabuklarından elde edilen etanol ekstresindeki toplam yedi metabolit Kolon ve İnce Tabaka Kromatografisi yöntemleri ile izole edildi. Saflaştırılan bu bileşiklerin kimyasal yapıları FT-IR, MS, 1H-NMR, 13C-NMR, 1D-NMR ve 2D-NMR yöntemleri ile, anacardic asit 15:1 (ginkgolic asit 15:1, PVK-1), anacardol 15:1 (Z)-3-(pentadek-8-enil)fenol, PVK-3), 4-hidroksianacardic asit (15:1)  (PVK-4), anacardic asit 13:1 (PVK-6) ile shikimic asit (PVK-8) olarak belirlendi.İzole edilen metabolitlerin arasında PVK-5 ve PVK-7 olarak kodlanan iki metabolitin kimyasal yapısı safsızlıklar içerdiği için karakterize edilemedi. Etanol ekstresi ayrıca HPLC de yürütüldü ve ekstrenin %37 oranında shikimic asit ve %33 oranında ise anacardic asit 15:1 (PVK-8) içerdiği tespit edildi. Antep fıstığı kabuğunun endüstriyel önemi olan anacardic asitler ve shikimic asit bakımından zengin olduğu ve anacardic asitlerin ve shikimic asitin eldesi için yeni bir kaynak olduğu bu çalışma ile ilk kez ortaya konmuştur. Kabuk kısmından elde edilen etil asetat, etanol ve metanol ekstreleri ile saflaştırılan metabolitlerden anacardic acid 15:1 (PVK-1), anacardol 15:1 (PVK-3), anacardic asit 13:1 (PVK-6) ile shikimic asit (PVK-8) A549 kanser hücre hattı ile sağlıklı epitel hücrelerine (HUVEC) karşı sitotoksik etkileri test edildi. Tüm ekstreler A549 ve HUVEC hücrelerinin canlılık oranlarını artırırken, EtOAc ekstresinin 50µM konsantrasyonu A549 hücrelerine karşı sitotoksik etki göstermiştir. Saf maddeler arasında PVK-3 (anacardol 15:1), PVK-6 (anacardic asit 13:1) ve PVK-8 (shikimic asit) A549 kanser hücre hatlarına karşı değişik oranlarda inhibisyon sergileyerek sitotoksik etki sergilemiştir.

Abstract:
In the present study, seven metabolites were isolated using column and thin layer chromatographic methods from the ethanolic extract of the shells (pericarp) of P. vera nuts.  The chemical structures of the metabolites were characterized as anacardic acid 15:1 (ginkgolic acid 15:1, PVK-1), anacardol 15:1 [(Z)-3-(pentadec-8-enil)phenol, PVK-3], 4-hydroxyanacardic acid (15:1), PVK-4), anacardic acid 13:1 (PVK-6) and shikimic acid (PVK-8) via FT-IR, MS, 1H-NMR, 13C-NMR, 1D-NMR and 2D-NMR methods. Among the isolated metabolites,chemical structures of the two metabolites, coded as PVK-5 and PVK-7 could not characterized since they contained some impurities. The ethanolic extract were also analyzed by HPLC and it has been determined that it contains anacardic acid 15:1 (PVK-1) and shikimic acid (PVK-8) with %33 and %37 relative amount, respectively. In the present study, for the first time, it has been demonstrated that the shells of P. vera nuts are rich in shikimic acid and anacardic acids, which are important materials in drug and polymer industry, and the shells is a new source in terms of these compounds. Cytotoxic activities of ethyl acetate, ethanol and methanol extracts of shells, and pure metabolites, anacardic acid 15:1 (PVK-1), anacardol 15:1 (PVK-3), anacardic acid13:1 (PVK-6) and shikimic acid (PVK-8) were tested against A549 cancer cells and human umbilical vein endothelial cells (HUVEC). While all extracts increased the viability of A549 and HUVEC, 50µM concentration of ethyl acetate extract showed cytotoxic activity against A549 cancer cells. Among the pure metabolites, PVK-3 ((anacardol 15:1), PVK-6 (anacardic acid 13:1) and PVK-8 (shikimic acid) were exhibited cytotoxic activity with various inhibition rates against A549 cancer cells.