Değerin birlikte yaratımı ve yıkımı bağlamında showrooming davranışı üzerine bir araştırma
A research on showrooming behavior in the context of value co-creation and value co-destruction
Yazar: TARIK YOLCU
Danışman: PROF. DR. REMZİ ALTUNIŞIK
Sakarya Üniversitesi / İşletme Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Birlikte değer yaratma = Value co-creation ; Satınalma davranışı = Purchasing behavior ; Showrooming = Showrooming ; Tüketici davranışı = Consumer behavior ; Çevrimiçi alışveriş = Online shopping ; Çevrimiçi davranışsal pazarlama = Online behavioral advertising

Özet:
Tüketiciler son yıllarda bilgiye ulaşım kanallarının çeşitlenmesiyle bilgi asimetrisinde avantajlı duruma geçmeye başlamıştır. Bu avantajlarını kendi fayda maksimizasyonları için kullanan tüketiciler perakende kanallarını çapraz bir şekilde değerlendirmektedir. Bu da tüketicilere ürün ve hizmetleri en uygun koşullarda elde etme imkanı vermektedir. Showrooming olarak adlandırılan fiziki mağazada araştırıp çevrimiçi mağazadan satın alma davranışı perakende işletmeleri için üzerinde düşünülmesi gereken önemli konulardan biridir.
Bu çalışmanın amacı, showrooming davranışının üzerinde etkili olan tüketici ve kanal karakteristikleri ile ilgili unsurların mağazadan alınan değer ve değerin birlikte yaratımı ve yıkımı kavramı ekseninde ortaya konması, bu davranışa sebep olan unsurların etkilerinin kıyaslanmasıdır. Bu amaç doğrultusunda bu davranışa öncül olacağı belirlenen kavramlar önceki çalışmalar dikkate alınarak belirlenmiştir. Fiziki mağazadan alışveriş yetkinliği, çevrimiçi mağazadan alışveriş yetkinliği, mağaza personeline olan güven, fiziki mağazadan algılanan değer, çevrimiçi mağazadan algılanan değer, mağazadan alınan değer ve değerin birlikte yaratılması ve yıkımı boyutları temelinde 40 ifade ile uygulamaya geçilmiştir. Araştırma verileri, çevrimiçi alışveriş yaptığını belirten 18 yaş üzeri tüketicilerden basılı form ve çevrimiçi form aracılığıyla elde edilmiştir. Türkiye'deki internet kullanımının yaşa göre dağılımına yakın bir kitleye kolayda örnekleme yöntemiyle ulaşılmış ve 989 adet anket toplanmıştır. Veriler açıklayıcı, doğrulayıcı faktör analizleri ve yapısal eşitlik modeli kullanılarak analiz edilmiştir. 
Çalışma ile fiziki mağazadan alışveriş yetkinliği ve fiziki mağazadan algılanan değerin mağazadan alınan değer üzerinde anlamlı ölçüde etkili olduğu, çevrimiçi mağazadan alışveriş yetkinliği, mağaza personeline olan güven, çevrimiçi mağazadan algılanan değer ve mağazadan alınan değer boyutlarının değerin birlikte yaratılması ve yıkımı boyutu üzerinde anlamlı ölçüde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Consumers have begun to take advantage of information asymmetry with the diversification of access channels to information in recent years. Using these advantages for their own benefit maximization, consumers are cross-assessing their retail channels. This allows consumers to obtain products and services under the most favorable conditions. The behavior of researching instore and purchasing online, which is called showrooming, is one of the most important issues that need retail businesses' consideration.
The aim of this study is to reveal the factors related to consumer and channel characteristics that affect the showrooming behavior in the context of instore value taking and the co-creation and co-destruction of the value, and comparing the effects of the factors causing this behavior. In line with this purpose, the concepts that are predicted to be antecedents to this behavior have been determined by considering previous studies. A survey consisted of 40 statements on the basis of the dimensions that are instore shopping savviness, online shopping savviness, trust in-store staff, perceived instore value, perceived online store value, instore value taking and co-creation and co-destruction of the value was implemented. Research data were obtained through printed and online forms from consumers over the age of 18 who stated that they shop online. A population that is close to the distribution of internet usage by age was reached via convenience sampling method and 989 surveys were collected in total. The data were analyzed using explanatory and confirmatory factor analysis and structural equation model.
With the study, it was seen that in-store shopping savviness and perceived instore value have a significant effect on the instore value taking. It was also revealed that trust in-store staff, perceived online store value and instore value taking dimensions have a significant effect on co-creation and co-destruction of value dimensions.