Pirimidinin iki ve üç halkalı türevlerinin sentezinde yeni yöntemlerin araştırılması
Investigation of new methods for synthesis Bi- and tricyclic pyrimidine derivatives
Yazar: ÖZLEM AKAGÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA GÜLLÜ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu tez çalışmasında; 6-amino-1,3-dimetilpirimidin-2,4-dionun 5-alkenil ve 5-alkiliden türevlerinin sentezinin araştırılması, bunu takip eden basamakta elde edilen bileşiklerin halkalaşma reaksiyonları sonucunda iki ve üç halkalı pirimidin türevlerinin elde edilmesi dört farklı yöntem ile incelenmiştir.Araştırmanın birinci yönteminde; bazı etil alkenilsiyanoasetat ve etil alkilidensiyanoasetat türevlerinin sentezi ve N,N'-dimetilüre ile kondenzasyon reaksiyonları gerçekleştirilmiştir. İkinci yöntemde, 5-alkenil-6-aminopirimidin-2,4-dion türevleri 6-amino-1,3-dimetilpirimidin-2,4-dion ile bazı basit allilik özellikteki alkenil halojenürlerin reaksiyonları sonucunda sentezlenmiş ve uygun koşullarda halka kapanması ile pirolo[2,3-d]pirimidin türevlerine dönüştürülmüştür. Tezde incelenen üçüncü yöntemde, bazı alifatik aldehitlerle, 6-aminopirimidin-2,4-dion ve türevlerinin kondenzasyon reaksiyonları denenmiş ve oluşan kondenzasyon ürünlerinin uygun koşullarda termal halkalaşma reaksiyonları sonucunda üç halkalı yeni pirimidin türavleri elde edilmiştir. Tez çalışmasında denenen son yöntemde ise pirolo[2,3-d]pirimidin türevlerinin elde edilmesine alternatif bir yöntem olarak, 6-amino-1,3-dimetilpirimidin-2,4-dionun alkenlerle elektrokimyasal ve kimyasal yükseltgenme sonucunda halkalaşma olasılıkları araştırılmıştır.Sonuç olarak; tezde önerilen yöntemlerden ikisi başarılı bir şekilde iki (pirolo [2,3-d] pirimidin) ve üç halkalı pirimidin türevlerinin sentezini olanaklı kılmıştır. Elde edilen yeni bileşiklerin yapıları uygun spektral analiz yöntemleri (IR, 1H-NMR, 13C-NMR ve MS) kullanılarak aydınlatılmıştır.Anahtar kelimeler: Pirimidin türevleri, pirolo[2,3-d]pirimidin, 6-amino-1,3-dimetilpirimidin-2,4-dion

Abstract:
In this thesis, we aim to synthesis bi- and tricyclic pyrimidine derivatives with four different methods. For this purpose, it is investigated to synthesis of 5-alkenyl and 5-alkylidene derivatives of 6-amino-1,3-dimethylpyrimidine-2,4-dione followed by cyclization reactions of these compounds to obtain bi- and tricyclic pyrimidine derivatives.In the first method, synthesis of some ethyl alkenylcyanoacetate and ethyl alkylidenecyanoacetate derivatives and condensation reactions with N,N?-dimethylurea were carried out. In the second method, 5-alkenyl-6-aminopyrimidine-2,4-dione derivatives were synthesized with 6-amino-1,3-dimethylpyrimidine-2,4-dione and some basic allylic alkenyl halides and then converted into pyrolo[2,3-d]pyrimidine derivatives by ring closure in mild conditions. In the third method, condensation reactions of 6-aminopyrimidine-2,4-dione derivatives with some aliphatic aldehydes were studied and as a result of thermal cyclization reaction of these condensation products obtained new tricyclic pyrimidine derivatives. In the last method in this thesis, as an alternative method for obtaining pyrolo[2,3-d]pyrimidine derivatives, we study electrochemical and oxidative cyclization reactions of 6-amino-1,3-dimethylpyrimidine-2,4-dione with alkenes.In conclusion, two methods proposed in thesis enabled to synthesis bi- (pyrolo[2,3-d]pyrimidine) and tricyclic pyrimidine derivatives successfully. All new compounds synthesized were characterized by appropriate spectroscopic methods (IR, 1H-NMR, 13C-NMR and MS).Keywords: Pyrimidine derivatives, pyrolo[2,3-d]pyrimidine, 6-amino-1,3-dimethylpyrimidine-2,4-dione.