Ortaokul düzeyindeki özel yetenekli öğrencilerin tarihsel bilgiye yönelik görüşleri ve tarihsel empatileri arasındaki ilişki
The relationship between the opinions of the specially talented students at the secondary school level towards historical knowledge and their historical empathies
Yazar: ÜMMÜ GÜLSÜM DEDEŞAH
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BESİME ARZU GÜNGÖR AKINCI
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Empati = Empathy ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Tarih eğitimi = History education ; Tarih öğretimi = History teaching ; Tarihsel düşünme becerisi = Historical thinking skill ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Üstün yetenek = Gifted ; Üstün yetenekli çocuklar = Gifted children

Özet:
Araştırmanın amacı, ortaokul düzeyindeki özel yetenekli öğrencilerin tarihsel bilgiye yönelik görüşlerini ve tarihsel empati düzeylerini ortaya koyarak, çeşitli değişkenler açısından incelemektir. Ortaokul düzeyindeki özel yetenekli öğrencilerin tarihsel bilgiye yönelik görüşlerinin ve tarihsel empati düzeylerinin sosyo-demografik değişkenlere göre karşılaştırıldığı bölümde nicel araştırma yönteminden biri olan betimsel araştırma kapsamında bulunan genel tarama; ortaokul düzeyindeki özel yetenekli öğrencilerin tarihsel bilgiye yönelik görüşleri ve tarihsel empati düzeyleri arasındaki ilişkinin incelendiği bölümde ise korelasyonel (ilişkisel) tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Özbaş Çulha (2010) tarafından geliştirilen "İlköğretim Öğrencilerinin Tarihsel Bilgiye Yönelik Görüşlerini Belirleme Ölçeği" ve Çalışkan ve Demir (2019) tarafından geliştirilen "Tarihsel Empati Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmaya, 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesine ait birer ilde yer alan tüm Bilim ve Sanat Merkezlerinde eğitim almakta olan ortaokul düzeyindeki 426 özel yetenekli öğrenci katılmıştır. Verilerin analizi SPSS 28.0 istatistik programı kullanılarak yapılmıştır. Verilerin analizi ile ortaokul düzeyindeki özel yetenekli öğrencilerin tarihsel bilgiye yönelik görüşlerinin kesinlik ve aktarım alt boyutunun 8. sınıfta; kaynak, gelişim ve dayanak alt boyutunun 7. sınıfta; tarihsel empati düzeylerinin ise 8. sınıfta daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ortaokul düzeyindeki özel yetenekli öğrencilerin Tarihsel Bilgiye Yönelik Görüşleri Belirleme Ölçeği (TBGÖ) toplamı ve alt boyutları ile Tarihsel Empati Ölçeği (TEÖ) arasındaki ilişkide, TEÖ ile TBGÖ arasında hafif seviyede negatif istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir ilişki vardır. TEÖ ve TBGÖ alt boyutları arasındaki ilişkide, TEÖ ile kesinlik, kaynak, gelişim, dayanak alt boyutu arasında hafif seviyede negatif ve TEÖ ile aktarım alt boyutu arasında hafif seviyede pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir ilişki bulunmuştur.

Abstract:
The aim of the research is to examine the views of gifted students at secondary school level towards historical knowledge and their historical empathy levels, in terms of various variables. In the section where the views of gifted secondary school students on historical knowledge and their historical empathy levels are compared according to socio-demographic variables, the general survey within the scope of descriptive research, which is one of the quantitative research method; The correlational survey model was used in the section where the relationship between the views of gifted secondary school students on historical knowledge and their historical empathy levels was examined. The "Scale for Determining Primary School Students' Views on Historical Knowledge" developed by Özbaş Çulha (2010) and the "Historical Empathy Scale" developed by Çalışkan and Demir (2019) were used as data collection tools in the research. In the 2021-2022 academic year, 426 gifted students at secondary school level who are studying in all Science and Art Centers located in one of the seven geographical regions of Turkey participated in the research. Data analysis was done using SPSS 28.0 statistical program. With the analysis of the data, the precision and transfer sub-dimension of the views of the gifted students at the secondary school level towards historical knowledge were found in the 8th grade; source, development and basis sub-dimension in the 7th grade; It was concluded that the historical empathy levels were higher in the 8th grade. In the relationship between the total and sub-dimensions of the Scale for Determining the Views on Historical Knowledge (TBIS) of gifted secondary school students and the Historical Empathy Scale (TES), there is a slightly negative and statistically insignificant relationship between TOS and TBIS. In the relationship between TAI and TDI sub-dimensions, there was a mildly negative correlation between TAI and certainty, source, development, and foundation sub-dimensions, and a slightly positive, non-statistically significant relationship between TAI and transference sub-dimensions.