Çocukluk çağı olumsuz yaşantıları olan yetişkinlerde duygu düzenleme ve introspektif farkındalık değişkenleri arasındaki ilişki
The relationship between emotion regulation and introspective awareness variables in adults with adverse childhood experiences
Yazar: AYLİN DAYOĞLU
Danışman: PROF. DR. AHMET TAMER AKER
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Lisansüstü Programlar Enstitüsü / Travma ve Afet Çalışmaları Uygulamaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bilişsel duygu düzenleme = Cognitive emotion regulation ; Psikolojik travma = Psychological trauma ; Çocukluk çağı travmaları = Childhood traumas ; İnterosepsiyon = Interoception

Özet:
Bu tez, çocukluk çağı olumsuz yaşantıları (ACE) yaşamış yetişkinlerde duygu düzenleme ile introspektif farkındalık arasındaki ilişkiyi araştırmaktadır. Araştırmalar, çocuklukta yaşanan olumsuzlukların sağlık üzerindeki derin uzun vadeli etkilerini giderek daha fazla vurgulamakta ve bu bireylerin çeşitli psikolojik ve fiziksel sağlık sorunları açısından daha yüksek risk altında olduğunu göstermektedir. Ancak, duygusal ve zihinsel sağlık üzerindeki spesifik etkiler yeterince araştırılmamıştır. Duygu düzenleme, bireylerin duygusal deneyimleri, özellikle de stres ve travmayı nasıl yönettiklerini ve bunlara nasıl tepki verdiklerini belirleyen kritik bir süreçtir. Bu iki yapıyı bütünleştiren bu araştırma, erken dönemdeki olumsuz deneyimlerin yetişkinlikte psikolojik dayanıklılık ve ruh sağlığını nasıl etkilediğine ışık tutmayı amaçlamaktadır. Bulgular, olumsuz çocukluk deneyimlerinin duygu düzenleme ve introspektif farkındalık üzerindeki önemli etkilerini, bireylerin zihinsel sağlıklarını ve dayanıklılıklarını nasıl etkilediğini vurgulamaktadır. Araştırma, insanların duyguları nasıl yönettiklerine ve içsel durumları nasıl algıladıklarına dair kalıcı etkiler göstererek hedefe yönelik müdahalelere duyulan ihtiyacı vurgulamaktadır. Bu müdahaleler, duygu düzenleme becerilerini geliştirmeli ve erken travmanın olumsuz etkilerini hafifletmek için bedensel ipuçlarının anlaşılmasını iyileştirmelidir. Araştırma, klinik değerlendirme ve müdahalelerde bütünsel bir yaklaşımı savunarak, ACE'den etkilenen bireylere daha iyi destek sağlanmasını teşvik etmektedir. Önemli bulgular arasında, daha yüksek ACE puanları, duygu düzenleme konusunda daha büyük zorluklar yaşadıkları gözlemlenmiş ve daha düşük introspektif farkındalık gösterdikleri ile ilgili ilişki bulunmuştur. Bu sonuçlar, ACE geçmişi olan bireylerin yaşam kalitesini iyileştirmek için terapötik yaklaşımlar geliştirilmesinin önemini vurgulamakta ve kültürel olarak duyarlı ve bütünsel sağlık uygulamalarının önemine dikkat çekmektedir.

Abstract:
This thesis investigates the relationship between emotion regulation and introspective awareness in adults who have experienced adverse childhood experiences (ACE). Research increasingly emphasizes the profound long-term health impacts of childhood adversity, showing that individuals with such backgrounds are at higher risk for various psychological and physical health issues. However, the specific effects on emotional and mental health remain underexplored. Emotion regulation is a critical process that determines how individuals manage and respond to emotional experiences, particularly stress and trauma. Integrating these two constructs, this study aims to shed light on how early adverse experiences affect psychological resilience and mental health in adulthood. The findings highlight the significant impact of ACE on emotion regulation and introspective awareness, affecting individuals' mental health and resilience. The study reveals lasting effects on how people manage emotions and perceive internal states, emphasizing the need for targeted interventions. These interventions should enhance emotion regulation skills and improve the understanding of bodily cues to mitigate early trauma's adverse effects. The study advocates for a holistic approach in clinical assessments and interventions, promoting better support for those affected by ACE.
Key findings include higher ACE scores correlate with greater challenges in emotion regulation and lower introspective awareness. These results underscore the importance of developing therapeutic approaches to improve the overall quality of life for individuals with ACE, emphasizing culturally sensitive and holistic health practices.