Ortaokul 8. sınıfların Türkçe ders kitaplarının Bloom Taksonomisine göre incelenmesi
Examination of Turkish textbooks for 8th grade secondary schools according to Bloom Tachsonomy
Yazar: ÖZNUR İŞGÖREN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT LÜLECİ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science

Özet:
Bu tez çalışmasının amacı, Türkiye Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı'na (MEB) bağlı ortaöğretim kurumlarından okutulan 8. Sınıf Türkçe Ders Kitabında yer alan anlatım esasına bağlı edebî metinler ile ilgili olarak hazırlanmış metin altı/ders etkinliklerinin Bloom Taksonomisi'nde de sınırları çizilmiş üst-bilişsel (eleştirel) yetileri harekete geçirme imkânlarını incelemektir. Çalışmanın ikincil bir amacı, ortaöğretim öğrencilerine üst-düzey/eleştirel düşünme düşünme becerilerinin kazandırılmasında kurgusal metinlerden hangi biçimlerde yararlanılabileceği konusunda teklifler sunmak ve bu alanda çalışan araştırmacı ve eğiticilere sözü edilen alanda özgün bakış açıları kazandırmaktır. Ortaya konan tez çalışmasının başlıca amacı eğitimin bel kemiği olan bloom taksonomisinin okutulan ders kitabındaki edebi metinlere bağlı metin altı sorularında etkin bir şekilde kullanılıp kullanılmadığının araştırmasını yapıp, bu alandaki eksik veya boşluklara dikkat çekerek öneriler sunmaktır. Bu bağlamda incelenen ders kitabında toplam sekiz ünite bulunmaktadır. Fakat üzerinde çalışılan tez çalışmasının sınırlılığı arasında ünitelerdeki edebi metinlerin incelenmesi yapılmaktadır. Böylelikle yedi ünitede yer alan "Kaşağı, Bayrağımızın Altında, Portakal, Peri Bacaları, Yılkı Atı, Haritada Bir Nokta" metinlerinin metin altı soruları incelenmiştir. Bu edebi metinlere bağlı olan metin altı etkinliklerinin Bloom taksonomisi ile bağlantısını inceleyip, her  sorunun bir basamağa eş gelip gelmediği incelenmiştir. Bu bağlamda ulaşılmak istenen esas hedef altı aşamalı Bloom Taksonomisinin son üç basamağı olan yüksek düzey üst bilişsel hedeflerin daha yoğun kullanıldığı metin altı sorularının olup olmadığını görmektir. Aynı zamanda ders kitaplarının dayandırıldığı bir diğer bel kemiği ise kullanılan "öğretim programları'dır". Ortaya konan bu tez çalışmasında edebi metinlere bağlı olan metin altı sorularının öğretim programıyla ilgisi ortaya konmaya çalışılmış ve sonucu SSPS araştırması ile gözler önüne serilmesi hedeflenmiştir. 
Çalışmanın geçerliliği ve güvenirliği doğrultusunda SSPS, uzman görüşü ve uzman görüşü anketlerine yer verilmiştir. Böylelikle üzerinde çalışılmış olan tezin SSPS, uzman görüşleri ve uzman görüşü anketi bağlamında eşdeğer sonuçlar elde edilmiştir.

Abstract:
The aim of this thesis study is to examine the subtext/lesson activities, which are prepared on the basis of narration in the 8th Grade Turkish Textbook, which is taught in secondary education institutions affiliated to the Ministry of National Education of the Republic of Turkey (MEB), with the borders drawn in Bloom's Taxonomy. to examine the possibilities of activating cognitive (critical) abilities. A secondary aim of the study is to present proposals about the ways in which fictional texts can be used to gain high-level/critical thinking skills to secondary school students and to provide researchers and educators working in this field with original perspectives in the aforementioned field. The main purpose of the thesis study is to research whether Bloom's taxonomy, which is the backbone of education, is used effectively in the subtext questions related to the literary texts in the textbook, and to offer suggestions by drawing attention to the deficiencies or gaps in this field. There are eight units in total in the textbook examined in this context. However, among the limitations of the thesis study, the examination of the literary texts in the units is made. Thus, the sub-text questions of the texts of "Kaşağı, Bayrağımız Altında, Portakal, Peri Bacaları, Yılkı Atı, Haritada Bir Nokta" in seven units were examined. It was examined whether the sub-text activities related to these literary texts were related to Bloom's taxonomy and whether each question corresponds to a step. In this context, the main goal to be achieved is to see if there are sub-text questions in which the high-level metacognitive goals, which are the last three steps of the six-stage Bloom's Taxonomy, are used more intensively. At the same time, another backbone on which textbooks are based is the "curriculum" used. In this thesis study, the relevance of the subtext questions related to the literary texts with the curriculum was tried to be revealed and it was aimed to reveal the result with the SSPS research.
In line with the validity and reliability of the study, SSPS, expert opinion and expert opinion questionnaires were included. Thus, equivalent results were obtained in the context of SSPS, expert opinions and expert opinion survey of the thesis studied.