Aromataz inhibitörü kullanan meme kanserli hastalarda, aromataz inhibitörlerinin alt ekstremite kantitatif ultrasonografikölçümlerine, statik ve dinamik denge skorlarına etkisi
The effect of aromatase inhibitors on lower extremity quantitative ultrasonographi̇c measurements and stati̇c and dynami̇c balance scores in breast cancer patients usi̇ng aromatase inhibitors
Yazar: ECE ÇALIŞKAN
Danışman: DOÇ. DR. YELİZ BAHAR ÖZDEMİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Sultan Abdülhamid Eğt. ve Arş. Hast. / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Amaç
Bu çalışmada, meme kanserli hastalarda görülen denge bozukluğu ile aromataz 
inhibitörü kullanımının ilişkisi olup olmadığını araştırmayı amaçladık. Ayrıca böyle bir 
ilişki varsa bunun tendon değişiklikleri ya da aromataz inhibitörü ilişkili artralji ile 
bağlantılı olup olmadığını ve aromataz inhibitörü ilişkili bu değişikliklerin denge 
bozukluğu etyolojisindeki yerini araştırmayı hedefledik.
Materyal Metod
Çalışmaya Ekim 2023 - Mayıs 2024 tarihleri arasında hastanemiz onkoloji 
polikliniğine başvuran dahil edilme ve dışlama kriterlerine uyan 76 meme kanserli hasta 
dahil edildi. Hastalar aromataz inhibitörü (Aİ) kullanım durumlarına göre iki farklı gruba 
alındı. Hastaların tamamına ultrasonografi ile aşil, quadriceps ve patellar tendon kalınlıkkesitsel alan- ekojenite ölçümleri, dengenin değerlendirilmesi amacıyla Biodex Denge 
Sistemi (BDS) aracılı Düşme Riski Testi (DRT), Stabilite Limitleri Testi (SLT), Postural 
Stabilite Testi (PST) ayrıca Tinetti Yürüme ve Denge Skalası (TYDS), Timed Up and Go 
Testi (TUG) yapılmıştır. Ağrının değerlendirilmesi amacıyla Kısa Ağrı Envanteri (KAE),
fonksiyonel durumu ve yaşam kalitesini değerlendirmek amacıyla European Organization 
for Research and Treatment of Cancer Core QoL Questionnaire (EORTC QLQ C30) ve 
Quality of Life of Cancer Patients Quastioneres Breast Cancer (EORTC QLQ BR23), 
Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index (WOMAC), hastaların 
düşme korkusunu değerlendirmek için Düşme Etkinlik Ölçeği (DEÖ) kullanılmıştır.
Bulgular
Gruplar arası demografik ve klinik veriler arasında anlamlı farklılık yoktu. Aİ
kullanan grupta DRT, TUG testi, TYDS anlamlı derecede daha başarısızdı. Ayrıca bu 
grupta quadriceps, aşil ve patellar tendonun ekojenite, kesitsel alan ve kalınlık ölçümleri 
anlamlı derecede daha yüksekti.
Ağrı ve dizabilite parametrelerine bakıldığında ise KAE-1, KAE-2 ve Womac 
skorları Aİ kullanan grupta anlamlı derecede daha yüksekti. EORTC QLQ-BR23, EORTC 
QLQ-C30 testlerinde ise fonksiyonel skorlar Aİ kullanan grupta anlamlı derecede düşük 
iken semptom skorları yüksekti.
x
Tendon değişiklikleri ile dengenin korelasyonu değerlendirildiğinde quadriceps 
tendonu ekojenite, kesitsel alan ve kalınlığı, patellar tendon ekojenite ve kalınlığı, aşil 
tendonun ise kesitsel alan ve kalınlığı Tug testi ile pozitif yönde korele bulunmuştur. 
Ayrıca Tug Testi ile KAE-1 ve KAE-2 de anlamlı derecede pozitif yönde korele 
bulunmuştur. Ağrı ile tendon değişikliklerinin korelasyonuna bakıldığında ise quadriceps
tendonu kalınlık ve kesitsel alanı, patellar tendon ekojenitesi ve aşil tendon kalınlık ve 
kesitsel alanı KAE-1 ve KAE-2 ile pozitif yönde korele bulunmuştur.
Çok değişkenli lineer regresyon analizinde sadece KAE TUG Testi ile nedensel 
olarak ilişkili bulunmuştur.
Sonuç
Aİ kullanan hastalarda ağrı skorlarında ve tendon parametrelerinde artış ve denge 
testlerinde anlamlı bozulmalar görüldü (p<0,05). Tendon parametreleri ile ağrı ve denge 
skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif korelasyon mevcuttu (p<0,05). 
Regresyon analizinde KAE sonuçları TUG Testi ile nedensel olarak ilişkili bulunmuştur.
Anahtar kelimeler
Aromataz inhibitörü, postural denge, artralji, patellar tendon, aşil tendonu

Abstract:
Objective
In this study, we aimed to investigate whether there is a relation between balance disorders 
and the use of aromatase inhibitors in breast cancer patients. Additionally, if such a 
relation exists, we aimed to explore whether it is associated with tendon changes or 
aromatase inhibitor-induced arthralgia, and whether these changes contribute to the 
etiology of balance disorders.
Materials and Methods
The study included 76 breast cancer patients who met the inclusion and exclusion 
criteria and presented to our hospital's oncology clinic between October 2023 and May 
2024. Patients were divided into two groups based on their use of aromatase inhibitors 
(AIs). For all patients, thickness, cross-sectional area and echogenicity measurements of 
the achilles, quadriceps and patellar tendons were performed via ultrasonography. To 
assess balance, Fall Risk Test (FRT), Limits of Stability Testi (LOS), and Postural 
Stability Testi (PST) were conducted using the Biodex Balance System (BDS). 
Additionally, the Tinetti Gait and Balance Scale (TGBS) and the Timed Up and Go Test 
(TUG) were applied. Pain was assessed using the Brief Pain Inventory (BPI). Functional 
status and quality of life were evaluated using the EORTC QLQ-C30 (European 
Organization for Research and Treatment of Cancer Core QoL Questionnaire) and 
EORTC QLQ-BR23 (Quality of Life Questionnaire for Breast Cancer Patients), as well 
as the Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index (WOMAC). The 
Falls Efficacy Scale (FES) was used to assess fear of falling.
Results
There were no significant differences between the groups in terms of demographic and 
clinical data. However, the group using aromatase inhibitors performed significantly 
worse on the FRT, TUG test and TGBS. Additionally, echogenity, cross-sectional area 
and thickness measurements of the quadriceps, achilles, and patellar tendons were 
significantly higher in this group.
xii
When examining pain and disability parameters, BPI-1, BPI-2, and WOMAC scores were 
significantly higher in the AI group. In the EORTC QLQ-BR23 and EORTC QLQ-C30 
tests, functional scores were significantly lower, while symptom scores were significantly 
higher.
When assessing the correlation between tendon changes and balance, quadriceps tendon 
echogenicity, cross-sectional area, thickness; patellar tendon echogenicity and thickness, 
as well as achilles tendon cross-sectional area and thickness, were found to be positively 
associated with the TUG test. Furthermore, the TUG test was significantly correlated with 
BPI-1 and BPI-2. In terms of the correlation between pain and tendon changes, quadriceps 
tendon thickness and cross-sectional area, patellar tendon echogenicity, and achilles 
tendon thickness and cross-sectional area were positively correlated with BPI-1 and BPI2.
In the multivariate linear regression analysis, only the pain score (KAE) was found to be 
causally related with balance.
Conclusion
In patients using aromatase inhibitors, significant increases were observed in pain scores 
and tendon parameters, along with notable changes in balance tests (p<0,05). There was a 
significant correlation between tendon parameters and both pain and balance scores 
(p<0,05). KAE results were found to be causally related with the Timed Up and Go (TUG) 
test.
Keywords
Aromatase inhibitors, postural balance, arthralgia, patellar tendon, achilles tendon