Sosyo-kültürel değişkenlerin PISA fen okuryazarlığını yordama gücünün yıllara göre incelenmesi
Examination of the predictive powers of socio-cultural variables for PISA science literacy by years
Yazar: ERSOY KARABAY
Danışman: PROF. DR. R. NÜKHET DEMİRTAŞLI
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ölçme ve Değerlendirme Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Değerlendirme = Evaluation ; Fen bilgisi = Science ; Fen okuryazarlığı = Scientific literacy ; Sosyokültürel değişme = Socio-cultural change ; Sosyokültürel özellikler = Socio-cultural characteristies ; Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı = Programme for International Student Assesment ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation

Özet:
Bu araştırmada PISA uygulama dönemlerine (2003, 2006, 2009) göre 15 yaşındaki Türk öğrencilerin sosyo-kültürel özellikleri (anne ve babalarının eğitim düzeyi, ailelerinin kültürel zenginliği, evlerindeki eğitimsel kaynaklar, evlerindeki olanaklar) kapsamında fen okuryazarlığını tutarlı olarak yordayan değişkenlerin bulunup bulunmadığı, varsa bu değişkenlerin neler olduğunun saptanması amaçlanmıştır.Zaman serisi desenlerinden kesit alma yaklaşımına göre verileri toplanan araştırmanın evrenini, 15 yaş 3 ay ile 16 yaş 2 ay yaş aralığında olan tüm Türk öğrenciler oluşturmaktadır. Örneklemini ise bu evrenden tabakalı örnekleme yoluyla seçilmiş PISA 2003 uygulaması için 4855, PISA 2006 uygulaması için 4942 ve PISA 2009 uygulaması için 4996 öğrenci oluşturmaktadır. Türk öğrencilerin fen okuryazarlığı puanlarını yordayan değişkenler PISA öğrenci anketlerinden her üç dönemde de (2003, 2006, 2009) ortak olarak yer alan sosyo-kültürel özellikleri yoklamaya yönelik maddelerle belirlenmiştir. Araştırmada verilerin analizi, aşamalı çoklu regresyon analizi ile yapılmıştır. Veriler SPSS 20.0 programında çözümlenmiştir.Araştırma sonucunda, analize alınan sosyo-kültürel değişkenlerin her üç PISA uygulaması için de anlamlı yordayıcı olduğu ve öğrencilerin evlerindeki olanaklar ve anne babanın eğitim düzeyi değişkenlerinin Türk öğrencilerin PISA fen okuryazarlığı puanlarını 2003, 2006 ve 2009 uygulama dönemlerinde tutarlı bir şekilde yordadığı bulunmuştur.

Abstract:
The purpose of this research is to determine whether there are variables consistently predicting science literacy in the scope of 15-year-old Turkish students? socio-cultural characteristics (parental education, cultural possessions, home educational resources, home possessions) according to administration period of PISA (2003, 2006, 2009) or not; and if any to determine these variables.The population of this research - designed in the cross-sectional approach of time series patterns - consists all Turkish students at the age range of 15 years (plus 3 months) old to 16 years (plus 2 months) old. The sample of the research consists of 4855 selected students for PISA 2003 administration, 4942 selected students for PISA 2006 administration and 4996 selected students for PISA 2009 administration through stratified sampling method. The variables predicting Turkish students? PISA science literacy scores were determined by using common items taking place in 2003, 2006 and 2009 student questionnaire forms designed to examine socio-cultural characteristics. Data of this research were analyzed with stepwise multiple regression analysis via Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 20.0.In conclusion, it is found that socio-cultural variables being analyzed in this study are significant predictors for all three PISA administrations; and the two of variables including home possessions and parental education are found as consistent predictors for PISA science literacy scores of Turkish students consistently in 2003, 2006 and 2009 administration periods.