İlköğretim 1. sınıf matematik programına yönelik öğretmen görüşleri
Teachers? opinions on first grade mathematics program in elementary education
Yazar: DUYGU ÇETİN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CUMALİ ÖKSÜZ
Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders programları = Curriculum ; Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim okulları = Primary education schools

Özet:
Araştırmanın temel amacı, İlköğretim 1. sınıf matematik programının öğretmen görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesidir. Bu anlamda ilköğretim 1. Sınıf Matematik Dersi Öğretim Programının kazanımlar, öğrenme alanları, öğrenme-öğretme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutlarına ilişkin öğretmen görüşleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Ayrıca öğretmen görüşleri arasında cinsiyet, mesleki kıdem, öğrenim durumu, yaş ve hizmet içi eğitim durumu değişkenlerine göre anlamlı bir fark bulunup bulunmadığı araştırılmıştır.Birinci sınıf matematik programına yönelik öğretmen görüşlerine ilişkin gerçekleştirilen bu çalışmanın modeli nitel ve nicel karma araştırma modeli olarak yapılandırılmıştır. Katılımcıların sayısının yüksek tutulup, ölçek kullanılarak verilen görüşlere katılıp katılmadıklarının araştırıldığı nicel araştırma metodu ile katılımcıların görüşlerinin detaylı olarak ele alındığı nitel araştırma metodu birlikte kullanılarak öğretmenlerin programı değerlendirmelerine ilişkin kapsamlı bir çalışma yapılması amaçlanmıştır. Araştırmada 1. sınıfı okutmuş sınıf öğretmenlerinin program hakkındaki görüşlerini belirleyebilmek amacıyla gerekli olan nicel verilerin toplanmasında veri aracı olarak araştırmacı tarafından yine bu çalışma kapsamında geliştirilmiş olan bir ölçek kullanılmış, verilerin analizi ve yorumlanması nicel araştırma metoduna uygun olarak gerçekleştirilmiştir. Aynı amaçlı olarak nitel verilerin toplanmasında ise veri aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilmiş görüşme formu kullanılmış ve aynı zamanda katılımcılarla yüz yüze ve birebir görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Nitel verilerin analizi ve yorumlanması nitel araştırma metoda uygun olarak gerçekleştirilmiştir.Araştırmada katılımcı öğretmenlerin görüşlerini belirleyebilmek amacıyla ?İlköğretim Matematik Programını Öğretmen Görüş Ölçeği (İMPÖGÖ)? adıyla geliştirilen ölçeğin geçerlilik ve güvenirlik analizleri yapılmıştır. Bu kapsamda 464 öğretmen uygulanan ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek amacıyla SPSS 11.5 istatistik programında faktör analizi, güvenirliğini belirlemek için Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı, maddelerin ayırt edicilik özelliğini belirlemek için t-testi değerleri hesaplanmıştır. Yapılan analizler 103 ölçek maddesi üzerinden yürütülmüştür.Uygulanan ölçeğin örneklem büyüklüğünün yeterli olup olmadığını belirlemek amacıyla Kaiser-Meyer-Olkin testi (KMO) yapılmıştır. Bu testin sonucunda KMO değeri .914 olarak hesaplanıştır. Ayrıca faktör analizinde evrendeki dağılımın normal olup olmadığının anlaşılması için gerçekleştirilen analizde Bartlett testi (Bartlett Test of Sphericity) uygulanmış ve sonuç anlamlı bulunmuştur (?2= 61547.01; p=.000). İlköğretim Matematik Programına Yönelik Öğretmen Görüş Ölçeği'nde (İMPÖGÖ) yer alan ve birbirleri ile yüksek tutarlılığa sahip olan madde gruplarını belirlemek amacıyla faktör analizi yapılmış, .50 faktör yük değeri baz alınmış ve bu yük değerinin altında bulunan maddeler çıkarılmıştır. Sonuçta öğretmen görüşlerini alabilmek için 78 maddelik bir ölçek oluşturulmuştur. Ardından yapılan güvenirlik çalışmasında ölçeğin güvenirlik katsayısı .98 olarak bulunmuş ve bulunan Alpha değeri İMPÖGÖ' nün güvenirliği için yeterli görülmüştür. Ölçeğin uygulanması sonucunda toplam varyansın %44.66'sını açıklayan tek faktör elde edilmiştir. Ölçeğe ait madde-toplam korelasyonlarının .7861 ile .5086 arasında değiştiği ve t değerlerinin 78 maddede anlamlı (p<.001) olduğu görülmüştür. Buna göre ölçekteki 78 maddenin güvenirliklerinin yüksek ve aynı davranışı ölçmeye yönelik oldukları belirlenmiştir.İlköğretim 1. sınıf matematik programına yönelik öğretmen görüşlerini belirleme amacındaki bu araştırmanın nicel boyutunda veri toplama aracı olarak İlköğretim Matematik Programına İlişkin Öğretmen Görüş Ölçeği (İMPÖGÖ) kullanılmıştır. Bu çalışma 2005 yılında uygulamaya konulan İlköğretim programına göre 1. sınıfı okutmuş öğretmenlerle gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla ölçek 2009?2010 eğitim öğretim yılında Denizli ili Merkez ilçede görev yapmakta olan 380 sınıf öğretmenine uygulanmıştır. Elde edilen nicel veriler SPSS paket programındaki uygun analiz teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir.Araştırmanın nitel boyutunda öğretmen görüşlerinin alınmasında açık uçlu sorulardan oluşan formlar uygulanmış ve yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla 2009?2010 eğitim öğretim yılında Denizli ili merkez ilçede görev yapmakta olan 83 öğretmene açık uçlu sorular verilmiş ve düşüncelerini detaylı olarak yazmaları istenmiştir. Görüşlerini yazan öğretmenlerden belirtilen formlara en kapsamlı ve eleştirel olarak yaklaştığı düşünülen 10 öğretmenle ayrıca yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. 10 öğretmenle gerçekleştirilen görüşmeler katılımcıların okullarında, yüz yüze ve birebir olarak yapılmış. Görüşme soruları araştırmacı tarafından yöneltilmiş ve katılımcılardan derinlemesine cevaplar alınmasına çalışılmıştır.Ulaşılan nicel analiz bulgularına dayalı olarak, Çalışmada geliştirilen ve veri toplama aracı olarak kullanılan İMPÖGÖ tek faktörlü bir yapı göstermiş olsa da, program değerlendirme kriterlerine göre ölçekte yer alan kazanımlar, öğrenme alanları, öğretme ? öğrenme süreci, ölçme ve değerlendirme durumlarına ait verilere de tek tek bakılmış ve her bir boyuttaki öğretmen görüşleri ortaya konulmaya çalışılmıştır. Öğretmenlerin İMPÖGÖ' nün geneline ilişkin puan ortalamaları incelendiğinde ( =275,1), öğretmenlerin ilköğretim 1. sınıf matematik programına ilişkin görüşlerinin olumlu olduğu saptanmıştır. Ayrıca sınıf öğretmenlerinin İlköğretim 1. Sınıf Matematik Dersi Öğretim Programının kazanımlar, öğrenme alanları, öğrenme-öğretme süreci ve ölçme-değerlendirme boyutlarına ilişkin öğretmenlerin görüşleri arasında cinsiyet, mesleki kıdem, öğrenim durumu, yaş ve hizmet içi eğitim değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık bulunmamıştır.Ulaşılan nitel analiz bulgularına dayalı olarak oluşturulan kategorilerden, katılımcı öğretmenlerin ilköğretim 1.sınıf matematik programının güçlü yanlarına, 1. sınıf matematik programının zayıf yanlarına, 1. sınıf matematik programının aksaklıklarına, 1. sınıf matematik programını uygulanabilirlik bakımından değerlendirilmesine, 1. sınıf matematik programının öğrenme alanlarıyla ilgili düşüncelerine, öğretmenlerin programa eklenmesini düşündükleri ya da programdan çıkarılması gerektiğini düşündükleri konuların belirlenmesine, programın etkililiğine yönelik görüşlerin belirlenmesine, programı ne ölçüde uygulayabildiklerine ilişkin görüşlerinin belirlenmesine ve programın başarısına olan inançlarının ortaya konulmasına yönelik görüşleri elde edilmiştir. Elde edilen bulgulardan en çarpıcı olanları; programda bireysel öğrenme farklılıklarını dikkate alacak düzenlemelerin olmadığı, programın öğretmenin iş yükü arttırdığı, matematik ders saatinin yetersiz olduğu, araç gereç yetersizliğinin olduğu, kalabalık sınıflarda uygulama zorluğu bulunduğu, programın okulların donanımlı olmasını gerektirdiği, ölçme ve değerlendirme bölümünü kolaylaştırıcı düzenlemeler yapılması gerektiği yönündedir. Ayrıca bazı matematik konuları ile ilgili olarak spesifik bulgulara da çalışmada yer verilmiştir.

Abstract:
The main aim of this study is the evaluation of first grade mathematics program in elementary education based on the teachers? opinions. In this sense, teachers? opinions have been brought forward about first grade mathematics course program in elementary schools in the dimensions of learning outcomes, learning sub-fields, learning-teaching process and assessment-evaluation. Moreover it was aimed to investigate whether there were any significant differences among teachers? opinions and some variables such as their gender, professional experience, education level, age, and in-service training situation.This study which is predicated based on the teachers? opinions on first grade mathematics program has been structured as a mixed research model including both qualitative and quantitative research methods. Through using quantitative method the number of participants have been kept high and their opinions questioned through the scale whether they agree or disagree about the given statements and through using qualitative method the participants? opinions are analyzed in detail. Then these two models have been brought together to form a comprehensive model on teachers? evaluation about the program. In this study, to be able to determine teachers? opinions about the program, who taught first greaders in an elementary school, while collecting quantitative data a scale which is developed by the author is used and analysis and interpretation of data have been done congruent to the quantitative model. Using a similar approach while collecting qualitative data an interview form which is developed by the author is used and face to face and one on one interviews have been held with the participants. The analysis and interpretation of qualitative data are done following qualitative research analysis method.The reliability and validity study of ?Elementary Mathematics Program Teacher Opinion Scale (EMPTOS)? was conducted. Scale data was gathered from 464 teachers working as elementary school teachers in İstanbul. Item analysis, factor analysis and the reliability analysis were conducted in the process of the development of the scale. The 103 items of the Scale were subjected to principal component analysis (PCA) using SPSS. Prior to performing PCA the suitability of data for factor analysis was assessed. Inspection of the correlation matrix revealed the presence of many coefficients of .3 and above. ). To be able to determine the groups that are highly coherent with each other in teachers? opinion scale for mathematics program in elementary education, 0.50 is taken as base factor in factor analysis, the items under this base factor are removed and finally a scale with 78 items is formed. The Kaiser-Meyer-Oklin value was 0.914, exceeding the recommended value of .6 (Kaiser 1974) and the Barlett`s Test of Sphericity (Bartlett, 1954) reached statistical significance (?2= 61547.01; p=.000)., supporting the factorability of the correlation matrix. Principal component analysis revealed a structure with items clustered into one factor. The one factor solution explained 44.66 per cent of the variance. In the following reliability analysis, the reliability coefficient of the scale is found as 0.98. To compare the mean scores and define difference based on the total item means between high-low-27-percent group, independent t-test was calculated and total item correlations were found between 7861 and .5086 and result was found significant (p<0.001). This result interpreted as a sign of 78 item-scale?s criterion-related validity. The results of the study indicate that the scale has good psychometric propertiesFor the quantitative dimension of this study to gather data EMPTOS is used and this study is completed with the teachers who taught first grade using the new program that is put in place in the year of 2005. For this purpose the scale is subjected to 380 elementary school teachers who taught in downtown area of the city of Denizli during 2009?2010 academic year. The collected quantitative data is analyzed using the proper analysis techniques provided by SPSS software.For the qualitative dimension of this study while gathering teachers? opinions the open-ended forms were handed out and semi-structured interviews were held. For this purpose 83 teachers were given open ended forms, who taught in downtown area of the city of Denizli during 2009?2010 academic year and they are asked to articulate on their opinions of the program. Moreover semi structured interviews are held with 10 teachers who was seen as the most reflective ones and gave most detailed criticism towards the program among these 83 teachers. Interviews were collected face to face and one on one in the schools where these teachers work. The questions were posed by the author and detailed answers were sought.At the end of the quantitative analysis, although teachers? opinion scale for mathematics program in elementary school that is developed and used in this study indicates a structure with one factor, learning outcomes, learning sub-fields, learning-teaching process and assessment-evaluation data which are meshed in the scale within the program evaluation criteria are analyzed one by one and teachers? opinions in every dimension are tried to be revealed. When the general averages in the scale ( =275,1) are looked into, teachers? opinions on first grade mathematics program are positive. In addition, there could not be found any difference among the teachers? opinions for first grade mathematics course program in elementary education about learning outcomes, learning sub-fields, learning-teaching process and assessment-evaluation dimensions in terms of gender, professional experience, education level, age, and in-service training situationIn the categories created based on the results obtained using qualitative analysis, the participating teachers opinions are obtained on first grade mathematics program?s strong sides, first grade mathematics program?s weak sides, first grade mathematics program?s flaws, first grade mathematics program?s applicability, their opinions about first grade mathematics program?s learning fields, their opinions as to what to add to the program or what to remove from the program, the program?s effectiveness, their opinions as to how well they follow the program and their beliefs on the program?s success.The most significant results from the qualitative aspect of the study are found as follows; there is a need to organize program in respect to students? individual differences, programs seem to put overwork on teachers shoulders, allocated time for mathematics courses must be increased, materials and equipment are not sufficent at schools, it is hard to utilize the program in classrooms which have high student populations, the program needs fully equipped schools, assessment and evaluation section needs to be facilitated to get easily applicated. Some resutls about specific topics in mathematics are also illustrated in the study.