Periampuller tümörler nedeniyle pankreatikoduodenektomi operasyonu yapılan hastalarda postoperatif mortaliteyi ve morbiditeyi etkileyen faktörler
The factors affecting postoperative mortality and morbidity in patients with pancreaticoduodenectomy operation due to periampullery tumors
Yazar: COŞKUN ONAK
Danışman: PROF. DR. OSMAN NURİ DİLEK
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Morbidite = Morbidity ; Mortalite = Mortality ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Pankreatikoduodenektomi = Pancreaticoduodenectomy ; Postoperatif dönem = Postoperative period ; Postoperatif komplikasyonlar = Postoperative complications

Özet:
Giriş: Pankreatikoduodenektomi (PD), pankreas başı veya periampuller bölgenin çeşitli benign ve malign tümörleri için tercih edilen günümüzdeki tek küratif tedavi yöntemidir. PD, kompli-kasyon oranları yüksek olan karmaşık ve zorlu bir cerrahi işlemdir (43).  Morbidite ve mortalite yüksek olmakla birlikte, yoğun bakım yönetimi ve cerrahi tekniklerin geliştirilmesi sonrası pos-toperatif mortalite dramatik olarak azalmıştır, ancak postoperatif komplikasyonların prevalansı hala yüksektir (16,17).
Amaç: Amaç olarak pankreatikoduodenektomi sonrası sık gelişen, mortal seyreden ve yaşam kalitesini etkileyen komplikasyonları ve en çok korkulan postoperatif mortaliteyi etkile-yen faktörlerin araştırılması olarak belirledik.
Gereç-Yöntem: Çalışmamızda Ocak 2010 – Ocak 2018 yılları arasında İzmir Katip Çele-bi Üniversitesi Atatürk Eğitim Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Kliniğinde periampüller bölge tümörü ön tanısıyla farklı 4 ekip tarafından pankreatikoduodenektomi operasyonu yapılan has-taların verileri incelendi. Bu hastalarda; demografik özelliklerin, komorbid kronik hastalıkların, ameliyat öncesi laboratuvar değerlerinin, ameliyat ve anastomoz tiplerinin, tümöre ait özellikle-rin postoperatif mortalite ve  etkisi araştırılmıştır.
Bulgular: Hastaların ortalama yaşı 61,5±10,9 olup (22-85), median yaş ise 60 olarak sap-tandı. Hastaların %41,2'si 65 yaş üzerinde olduğu saptandı. Hastaların 169'u (%59,5) erkek, 115'i (%40,5) kadındı. Erkek/kadın oranı 1,46 olarak saptandı. Hastaların 37'sinin (%13) posto-peratif dönemde öldüğü saptandı. Postoperatif mortalite oranları 65 yaş ve üstünde olan, HT mevcut olan, lökosit, AST, ALT, ALP, CRP ve direkt bilirubin yüksekliği olan, albümin düşük-lüğü olan, distal koledok tümörü olan ve postopertaif kanama görülen hastalarda istatistiksel olarak daha yüksek oranda saptanmıştır (p<0,05). Postoperatif kanama oranları, AST yüksekliği olan ve albumin düşüklüğü olan hastalarda istatistiksel olarak daha yüksek oranda saptanmıştır (p<0,05). Postoperatif pankreatik fistül oranları ERCP ile stent uygulanan, preoperatif girişim, modifiye Dunking anastomozu yapılan hastalarda daha yüksek oranda saptanmıştır. Postoperatif yara yeri enfeksiyonu oranları postoperatif pankreatik fistül gelişen hastalarda, preoperatif giri-şim, ERCP ve modifiye Dunking anastomozu yapılan hastalarda  istatistiksel olarak daha yüksek oranda saptanmıştır.
Sonuç: Postoperatif mortalite oranları 65 yaş ve üstünde olan, HT mevcut olan, lökosit, AST, ALT, ALP, CRP ve direkt bilirubin yüksekliği olan, albümin düşüklüğü olan, distal kole-dok tümörü olan ve postopertaif kanama görülen hastalarda istatistiksel olarak daha yüksek oranda saptanmıştır. Postoperatif kanama oranları, değerlendirilen parametrelerden AST yüksek-liği olan ve albumin düşüklüğü olan hastalarda istatistiksel olarak daha yüksek oranda saptan-mıştır. Postoperatif yara yeri enfeksiyonu oranları postoperatif pankreatik fistül gelişen hastalar-da ve paralel olarak pankreatik fistül oranlarının yüksek olduğu preoperatif girişim, ERCP ve modifiye Dunking anastomozu yapılan hastalarda  istatistiksel olarak daha yüksek oranda sap-tanmıştır. Çalışmamızın bazı kısıtlamaları bulunmaktadır. Hasta takibi ve gözlem bilgilerinin ya-zılmasındaki eksiklikler en önemli kısıtlamalardan birisidir. Retrospektif bir analizdir. Kliniği-mizde şimdiye kadar PD olguları üzerinde yapılan en kapsamlı çalışma olup daha spesifik ve detaylı prospektif çalışmaların yapılması, istatistiksel önyargıları önlemek ve sonuçları destekle-mek için iyi tasarlanmış randomize bir klinik çalışma yapılması gerektiği kanaatindeyiz.

Abstract:
Background: Pancreaticoduodenectomy (PD) is the only curative treatment method cur-rently preferred for various benign and malign tumors of the pancreas head or periampullary region. PD is a complicated and challenging surgical procedure with high complication rates (43). With increased morbidity and mortality, postoperative mortality has dramatically decreased after intensive care management and surgical techniques have been developed, but the prevalen-ce of postoperative complications is still high (16,17). 
Aim: We aimed to investigate complications that are lethal and affect the quality of life frequently occur after pancreaticoduodenectomy and factors affecting the most fearful postope-rative mortality.
Methods: In our study, the data of patients who underwent pancreaticoduodenectomy operation by 4 different teams in preliminary diagnosis of periampullary regional tumor in İzmir Katip Çelebi University Atatürk Training and Research Hospital General Surgery Clinic between January 2010 and January 2018 were examined. In these patients; postoperative mortality and effects of demographic characteristics, comorbid chronic diseases, preoperative laboratory va-lues, surgical and anastomotic types, and characteristics of the tumor were investigated.
Results: The mean age of the patients was 61.5 ± 10.9 (22-85) and median age was 60. 41.2% of the patients were found to be over 65 years of age. The male / female ratio was found to be 1.46. Of the patients, 37 (13%) died during the postoperative period. Postoperative morta-lity rates were statistically higher in patients aged 65 years and over, who had HT, leukocyte, AST, ALT, ALP, CRP and direct bilirubin elevation, albumin lowering, distal choledochal tu-mors and postopertive hemorrhage (p<0,05). Postoperative hemorrhage rates were statistically higher in patients with AST elevation and low albumin levels (p<0,05). Postoperative pancreatic fistula rates were higher in patients who underwent stenting with ERCP, preoperative interven-tion, modified Dunking anastomosis. Postoperative wound infection rates were statistically hig-her in patients who developed postoperative pancreatic fistula, preoperative intervention, ERCP and modified Dunking anastomosis.
Conclusions: Postoperative mortality rates were statistically higher in patients aged 65 years and over, who had HT, leukocyte, AST, ALT, ALP, CRP and direct bilirubin elevation, albumin lowering, distal choledochal tumors and postopertive hemorrhage. Postoperative blee-ding rates were found to be statistically higher in patients with AST elevation and albumin lowe-ring than the assessed parameters. Postoperative wound infection rates were statistically higher in patients who developed postoperative pancreatic fistula and in parallel with high rates of panc-reatic fistulas, in patients undergoing ERCP and modified Dunking anastomosis. There are some restrictions on our study. The shortcomings in writing patient follow-up and observation infor-mation are one of the most important limitations. It is a retrospective analysis. The most comp-rehensive study of PD cases until now in our clinic. We believe that more specific and detailed prospective studies should be undertaken and a well-designed randomized clinical trial is needed to prevent statistical bias and to support the results.