Beyimbet maylin'in piyeslerinde sovyet kimliğinin inşası
Construction of soviet identity in beyimbet maylin's plays
Yazar: AHMET BİLAL GÜLENÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA CAN TEZİÇ
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sosyoloji = Sociology ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Etnik kimlik = Ethnic identity ; Kazak edebiyatı = Kazakh literature ; Kimlik inşası = Identity formation ; Maylin, Beyimbet = Maylin, Beyimbet ; Milli kimlik = National identity ; Piyes = Play ; Sovyetler Birliği = Soviet Union ; Tiyatro = Theatre ; Türk dili ve edebiyatı = Turkish language and literature ; Üst kimlik = Superordinate identit

Özet:
Beyimbet Maylin'in piyeslerinde Sovyet kimliğinin inşasını ele alan bu çalışma temelde altı bölümden oluşmaktadır.
Araştırmanın birinci bölümünde, araştırmamızın problemi, argümanı ve yöntemleri ifade edilmiştir. Buna göre bu çalışma, her şeyden önce "kimlik" mefhumunu, "biz" ve "öteki" zıtlığı çerçevesinde inşa edilebilen bir kavram olarak düşünmüş ve bu düşünceden hareketle Kazakistan coğrafyasında SSCB'nin ideolojik kimlik politikalarını, Kazak yazar, şair ve dramaturg Beyimbet Maylin'in piyesleri üzerinden analiz etmeye çalışmıştır. Bunun hemen ardından çalışmanın ikinci bölümünde araştırmaya konu olan sanatçı Beyimbet Maylin'in biyografisi ve edebî yaşantısı aktarılmıştır.
Araştırmanın üçüncü bölümü, "Sovyet Öncesi Dönemde Kazaklar", Sovyet dönemine gelindiğinde ideoloji tarafından "öteki" haline getirilecek yaşantının, değerlerin, adetlerin ve geleneklerin açıklandığı bölümdür. Bu bölümde Kazakların kökeni ve oluşumundan başlayarak, Kazakların geleneksel kültürleri, yaşantıları, idari ve ekonomik ve sosyal yaşamları hakkında bilgi verilmiştir. Bunun ardından Rusların Kazak bozkırlarını fethi bölümü izlemiş ve Rus Çarlığı yıkılana kadarki dönemde, 1905 Devrimi'nde, İç Savaş yıllarında Kazakların sosyal, siyasi, ekonomik ve kültürel yaşantısı ele alınmıştır.
Araştırmanın dördüncü bölümü, "Sovyet Döneminde Kazaklar", önce Sovyet rejiminin "milliyetler problemini" çözmek adına ürettiği "milliyetler politikası"nın kuramsal dayanaklarını açıklamış, ardından Sovyet hükümetinin Kazakistan'daki idarî, ekonomik ve sosyal politikaları, Sovyet Milliyetler Politikası çerçevesinde aktarılmıştır.
Araştırmanın beşinci başlığı, "Beyimbet Maylin'in Piyeslerinde Sovyet Kimliğinin İnşası" bölümünde önce tiyatro sanatının insan yaşantısındaki işlevinden ve Sovyet devrindeki misyonundan bahsedilmiştir. Bundan sonra yazarın piyesleri hakkında bilgiler ve piyeslerin özetleri okuyucuya sunulmuş; piyeslerin içerik analizleri üzerinden Sovyet kimliğinin "biz" ve "öteki" gruplarının ne şekilde kurgulandığına dair tespit ve değerlendirmeler yapılmıştır.
Araştırmanın altıncı ve son bölümü, bütün araştırma boyunca elde edilen bulguların toplu şekilde genel bir çerçevede değerlendirmesini içermektedir.

Abstract:
This study, which deals with the construction of the Soviet identity in Beyimbet Maylin's plays, basically consists of six chapters.
In the first part of the study, the problem, argument and methods of our research are stated. Accordingly, this study, first of all, considers the notion of "identity" as a concept that can be constructed within the framework of the opposition of "us" and "other", and based on this idea, it tries to analyze the ideological identity policies of the USSR in Kazakhstan through the plays of the Kazakh writer, poet and dramaturg Beyimbet Maylin. Immediately after this, in the second part of the study, the biography and literary life of the artist Beyimbet Maylin, who is the subject of the research, is presented.
The third part of the research, "Kazakhs in the Pre-Soviet Period", is the part where the life, values, customs and traditions that will be turned into "other" by the ideology in the Soviet period are explained. In this section, starting from the origin and formation of the Kazakhs, information is given about the traditional culture, life, administrative, economic and social life of the Kazakhs. This is followed by the chapter on the Russian conquest of the Kazakh steppes and the social, political, economic and cultural life of the Kazakhs during the period until the fall of the Russian Tsardom, the 1905 Revolution and the Civil War.
The fourth part of the study, "Kazakhs in the Soviet Period", first explained the theoretical foundations of the "nationalities policy" produced by the Soviet regime in order to solve the "nationalities problem", and then the administrative, economic and social policies of the Soviet government in Kazakhstan were explained within the framework of the Soviet Nationalities Policy.
In the fifth title of the research, "The Construction of Soviet Identity in Beyimbet Maylin's Plays", the function of theater art in human life and its mission in the Soviet era were first mentioned. After that, information about the author's plays and summaries of the plays were presented to the reader; through the content analysis of the plays, determinations and evaluations were made on how the "us" and "other" groups of the Soviet identity were constructed.
The sixth and final section of the study includes an overview of the findings obtained throughout the entire research.