İbn Hazm' ın kelami görüşleri
The kalamic views of Ibn Khazm
Yazar: MURAT SERDAR
Danışman: PROF.DR. MUHİTTİN BAĞÇECİ
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Kelam Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy

Özet:
?İbn Hazm'ın Kelamû Görüşleri? isimli tezimizin konusu, adından da anlaşılacağıüzere, İbn Hazm'ın Kelam ilminin konuları kapsamına giren çeşitli meselelerdekigörüşlerinin araştırılmasıdır. Tezimiz içerisinde yer alan konuların neler olduğunu,genel başlıklar halinde belirtmemiz gerekirse, kısaca şöyle ifade edebiliriz: BirinciBölüm'de Endülüs'ün siyâsû, dûnû, sosyo-kültürel yapısı ve İbn Hazm'ın hayatı, ilmûşahsiyeti gibi konuları ele almaya gayret ettik. İkinci Bölüm'de İbn Hazm'ınZâhiriliği, usÃ»lü ve bunların yanında kelamcıları tenkidi ile ilgili konular üzerindedurduk. Üçüncü Bölüm'de İbn Hazm'ın bilgi iman ve varlık ile ilgili bazıkonulardaki görüşlerini aktarmayı amaçladık. Dördüncü Bölüm'de Tevhid ile ilgilikonuları Allah'ın varlığı ve bunun ispatı, Allah'ın sıfatları ve isimleri, kullarınfiillerinin yaratılması, kader ve kaza gibi konularda onun neler söylediğini tespitetmeye çalıştık. Beşinci Bölüm'de onun, nübüvvetle ilgili meselelerde nelerdüşündüğünü, Altıncı Bölümde ise ahiret ile ilgili konularda neler düşündüğünütespit etmeye ve bu anlatılanları öncelikle İbn Hazm'ın kendi eserlerindenreferanslar göstererek yapmaya çalıştık. Değerlendirme kısmında ise onungörüşlerini Ehl-i Sünnetin görüşleri açısında kısaca değerlendirmesin yaptık.Bu çalışmamızın amacı Müslümanların sahip olduğu büyük kültürel ve ilmû mirasınbize kalan değerlerinden biri olarak düşündüğümüz İbn Hazm'ın tarihû kişiliğinin vegörüşlerinin tanıtılmasıdır. Bugünün Müslümanlarının ûtikatla ilgili soru vesorunlarına çözüm üretilmesinde, İslam ûtikâdının bazı yönlerden yenidenyorumlanıp izah edilmesinde ve böylece geleceğe taşınmasında, geçmişgeleneğimizden devraldığımız büyük miras içerisinden faydalanabileceğimizbilgilerin olacağını düşünüyoruz. Ayrıca Kelam ilminin güncelleştirilmesi veyeniden inşâsının konuşulduğu, bunun için olumlu pek çok adımın atılıp, değerlidüşüncelerin üretildiği bu dönemde, İbn Hazm'dan da faydalanılabilecek şeylerin deolabileceği kanaatini taşıyoruz.

Abstract:
Our dissertation entitled ?The Kalamic (Theological) views of Ibn Khazm? is toresearch the İbn Khazm?s views are admitted in kalam. In the study we investigatethe approachment of İbn Khazm to Kalam, methodological problems as well as theproblems which deal with Kalam. Besides, we evaluated his kalamic views and hisapproaches in the perspective of The Orthodoxy (Ahl- i Sunnah).The dissertation is consisting of six parts. In the first part we try to present thestructures of Andalusia?s political, religious, and socio-cultural features and the lifeand scientific carrier of İbn Khazm. In the second part we try to research themethods and Zahirety of İbn Khazm and his critics to some subjects ofmutakallimin. In the third part we try to expose his views on some subjects are dealwith knowledge, faith, existence, Cüz?ü layatajazza (particular that can not bedivided) and fate of İbn Khazm. In the fourth part we try to determine the views ofIbn Khazm on the existence of God and justification of His Existence, His attributesand Names, the creation of human deeds, fate (al- Qadar and al Kadza). In the fifthpart we try to understand his views on prophecy. In the sixth part we try to establishhis view on the other life. In the last part we try to evaluate his kalamic views in theperspective of orthodox sect.The aim of the our study is to introduce the Kalamic views and historical personalityof Ibn Khazm who is considered as a value in Muslim culture and legacy. We thinkthat we could benefit from inherited great culture and legacy in order to solve thekalamic problems of the Muslims in present time. Besides, we believe that there ishuge material and resource in the views of İbn Khazm in order to actualize andreconstruct of kalam at this time.