Hiperfenilalaninemili hastaların gebelik sonuçlarının incelenmesi
Evaluation of pregnancy outcomes in patients with hyperphenylalaninemia
Yazar: YILMAZ YILDIZ
Danışman: PROF. DR. HATİCE SERAP SİVRİ
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Fenilalanin = Phenylalanine ; Fenilketonüri = Phenylketonuria ; Gebelik = Pregnancy ; Zeka geriliği = Mental retardation

Özet:
Yüz yıla yakın süren araştırmalardan sonra bile fenilketonüri, zihinsel engelliliğin en önemli metabolik nedeni olarak yerini korumaktadır. Yaygınlaşan yenidoğan taramasının mümkün kıldığı erken tanı ve tedavi, aralarında maternal fenilketonürinin de bulunduğu yeni zorlukları beraberinde getirmiştir. Maternal fenilketonüri; gebelik sırasında tedavi almayan hiperfenilalaninemili kadınların çocuklarında görülen zihinsel engellilik, mikrosefali, konjenital kalp hastalığı ve intrauterin büyüme geriliği gibi bozuklukları kapsayan teratojenik bir sendromdur. Bu çalışma, Türkiye'deki en deneyimli metabolik hastalık referans merkezlerin birinde fenilketonüri ve hafif hiperfenilalaninemi tanısı almış hastaların gebelik sonuçlarını değerlendirmeyi amaçlamakta ve ülkede hiperfenilalaninemili gebeliklere dair günümüze dek bildirilmiş en geniş seriyi sunmaktadır. Veriler hastane kayıtları, hasta görüşmeleri ve muayeneleri, bilişsel ve gelişimsel testler ile toplanmıştır. Çalışmaya hiperfenilalaninemili toplam 17 kadın ve 41 gebelik dahil edilmiş olup 10'u tedavi edilmiş, 13'ü edilmemiş 23 gebeliğin canlı doğumla sonuçlandığı görülmüştür. Gebelikte tedavi almamış fenilketonürili annelerden doğan çocukların tümünde mikrosefali, bazılarında maternal fenilketonüriye bağlanan başka bulgular, kimilerinin ise kendilerinde de hiperfenilalaninemi saptanmıştır. Tedavi edilen gebeliklerde parsiyel mol hidatiform, dismorfik yüz, gelişme geriliği ve özefagus atrezisi–trakeoözefageal fistül olguları dikkat çekmiştir. Verilerin analizi; istenmeyen sonuçların tedavi ile beklendiği şekilde azaldığını ortaya koymuş, metabolik kontrol ve izleme yönelik bilgiler sağlamıştır. Bu olgu serisinin Türkiye'de hiperfenilalaninemili gebelerin bakımının iyileştirilmesinde bir başlangıç noktası oluşturabileceği ve yenidoğan taraması ile hiperfenilalaninemi tanısı alan daha büyük hasta kohortları ile genişletilebileceği düşünülmüştür.

Abstract:
After almost a century of research, phenylketonuria still remains as the most prominent metabolic cause of intellectual disability. Early diagnosis and treatment of phenylketonuria, which became possible by widespread neonatal screening, has brought forth new challenges including maternal phenylketonuria: a teratogenic syndrome encompassing disturbances such as intellectual disability, microcephaly, congenital heart disease and intrauterine growth retardation in the offspring of women with untreated hyperphenylalaninemia during pregnancy. This study aims to evaluate the pregnancy outcomes of patients diagnosed with phenylketonuria and mild hyperphenylalaninemia in one of the most experienced reference metabolic centers in Turkey and reports the largest series of pregnancies complicated by hyperphenylalaninemia in the country to date. Data were collected from hospital records, patient interviews, physical examinations, and cognitive and developmental tests. A total of 17 women with hyperphenylalaninemia were included with a total of 41 pregnancies resulting in 23 live births, 10 from treated and 13 from untreated pregnancies. All children born to phenylketonuric mothers who were not treated during pregnancy had microcephaly, some had additional findings attributed to maternal phenylketonuria, and some had hyperphenylalaninemia themselves. Cases of partial mole hydatidiform, facial dysmorphism, developmental delay and esophageal atresia with tracheoesophageal fistula were noted from treated pregnancies. Data analysis revealed a reduction in adverse outcomes with treatment during pregnancy as expected, along with information regarding metabolic control and follow-up. This case series may serve as a starting point in the improvement of care for pregnant women with hyperphenylalaninemia in Turkey and can be expanded by following larger cohorts of hyperphenylalaninemic patients diagnosed with neonatal screening.