Kastamonu ili lise çağı öğrencilerinde obezite prevalansı ve ilişkili faktörler
Obesity prevalence and related factors in kastamonu province HİGH school students
Yazar: TAHA GÖKSEL ÖZKEZER
Danışman: PROF. DR. DİDEM ADAHAN
Karabük Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Kastamonu = Kastamonu ; Lise öğrencileri = High schools students ; Obezite = Obesity ; Prevalans = Prevalence ; Vücut kitle indeksi = Body mass index ; Çocuk obezitesi = Pediatric obesity

Özet:
Amaç: Çocukluk çağında başlayan obezitenin erişkin dönemde de devam etmesi ve
sağlık için risk oluşturması söz konusudur. Bu bağlamda Kastamonu merkez
ilçesinde liseye giden öğrencilerdeki obezite prevalansını ve bunu etkileyen risk
faktörlerini saptamak amaçlanmıştır. Çalışma süresince öğrencilerin boy ve kiloları
ölçülerek kesişim noktalarıyla karşılaştırılması hedeflenmiştir. Bulunan frekansa
göre obeziteye neden olduğu düşünülen risk faktörleri incelenmek istenmektedir.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel türdeki bu çalışmaya Kastamonu merkez ilçede eğitim
gören yaşları 14 ile 17 arasında değişen 355 (K:121, E:234) öğrenci dahil edildi.
Öğrenciler, 22 adet liseden tabakalı örneklem ile seçilen 4 liseden seçildi.
Öğrencilenlere boy-kilo ölçümü yapılarak BKİ değerleri uluslararası referans
değerleriyle karşılaştırıldı. Anket formu doldurmaları istenen öğrencilerden
obeziteye neden olduğu düşünülen faktörler incelendi. Sayısal veriler; ortalama,
standart sapma, standart hata gibi tanımlayıcı istatistikler kullanılarak, kategorik
veriler ise ki-kare testi kullanılarak değerlendirildi. Anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak
belirlendi. Veriler önce Microsoft Excel 2016 programına girildi ardından Minitab 17
İstatistiksel Analiz programı kullanılarak analizleri yapıldı.
Bulgular: Öğrencilerin belirlenen BKİ değerlerine göre % 9,3'ü obez (K:8,4 E:9,8),
%16,6'sı ise fazla kilolu(K:14,4 E:17,9) olarak belirlendi. Öğrencilerde cinsiyet
açısından anlamlı bir farklılık bulunmadı (p>0,05). Öğrencilerde obezite ve fazla
kilolu olma durumunu en çok etkileyen faktörler anne BKİ (p<0,001), baba BKİ
(p<0,001), baba meslek ve eğitim, bebeklik dönemi beslenmesi ve beslenme faktörü
oldu (p<0,05). Öğrencilerin genel olarak obez ve fazla kilolu olma durumunu ulusal
değerlere göre biraz yüksek çıktı.
Sonuç: Çocuklarda obeziteyi engellemek için doğru beslenme ve fiziksel aktivitenin
öneminin çocuklara ve ailelere iyi anlatılması gerekmektedir. Ayrıca bu tip
kesitsel çalışmaların sıklaştırılması ve ulusal düzeyde çocukluk çağı obezitesi için
çalışma yapılmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Obezite prevalansı, Lise Öğrencileri, Beden Kitle İndeksi

Abstract:
Obesity Prevalence and Related Factors In High School Students In Kastamonu
Province
Aim: Obesity in childhood continues in adulthood and poses a health risk. In this
context, it was aimed to determine the prevalence of obesity among high school
students and the risk factors that affect it in Kastamonu central district. The aim of
the study is to measure the height and weight of the students and to compare them
with the intersection points. According to the prevalence, risk factors which are
thought to cause obesity are investigated.
Materials and Methods: This cross - sectional study included 355 (F: 121, M: 234)
students aged 14 to 17 under education in the central district of Kastamonu. The
students were selected from 4 high schools chosen by satrified sampling from 22
high schools. Height and weight measurements were made for the students and their
BMI values were compared with the international reference values. The factors that
are thought to cause obesity were examined from the students who were asked to fill
out the questionnaire. Numerical data; Descriptive statistics such as mean, standard
deviation and persentage were used, and categorical data were evaluated using chisquare test. Significance level was p<0.05. Data were first entered into Microsoft
Excel 2016 program and then analyzed using Minitab 17 Statistical Analysis
program.
Results: According to the BMI values of the students, 9.3% were obese (F: 8.4 M:
9.8) and 16.6% were overweight (F: 14.4 M: 17.9). There was no significant
difference in gender among the students (p>0.05). The most important factors
affecting the frequence of obesity and overweight among students were maternal
BMI (p<0,001), father BMI (p<0.001), father occupation and education, infant
feeding and feeding factor (p<0.05). Students' overall obese and overweight status
turned out slightly higher than national values.
Conclusion: The importance of proper nutrition and physical activity to prevent
obesity in children needs to be well explained to children and families. In addition, 
xii
such cross-sectional studies should be made more frequent and national obesity
should be studied.
Keywords: Obesity prevalence, High School Students, Body Mass Index