Müşterilerin katılım bankaları faaliyetlerine yönelik görüşleri ve bilgi düzeylerine ilişkin bir araştırma
A research on the knowledge level and opinion of customers towards participation banks' activities
Yazar: MEHMET GÜL
Danışman: DOÇ. DR. CEYDA AYSUNA TÜRKYILMAZ
Bahçeşehir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Bankalar = Banks ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Faizsiz bankacılık = Interest-free banking ; Faizsiz finans kurumları = Interest-free finance institution ; Katılım bankacılığı = Participation banking ; Müşteri davranışı = Customer behavior ; Müşteriler = Customers

Özet:
Ülkemizde faizsiz bankacılık uygulamaları ilk olarak özel finans kurumları adıyla 1985 yılında faaliyete başlamıştır. Katılım bankacılığı ismini aldığı 2005 yılına kadar genel anlamda hakkında çok fazla bilgi sahibi olunmasa da gerekli yasal düzenlemeler ve denetim boşluklarının giderilmiş olması bakımlarından diğer bankalara alternatif olma yönünde ciddi adımlar atılmıştır. Ancak günümüzde bu kurumların daha etkili ve verimli bir şekilde varlık gösterebilmeleri için toplumu bu kurumlar hakkında daha iyi tanıtmak ve bilgilendirmek gerekmektedir. 
Türkiye'deki katılım bankalarının ürün ve hizmetlerinin niçin tercih edildiğine dair yapılan akademik çalışmaların sayısı oldukça çoktur. Ancak, müşterilerin katılım bankacılığı tercih nedenleri üzerine araştırma yapılmamıştır. Dolayısıyla bu çalışmada kamu kaynaklı ve özel sermayeli katılım bankalarının tercih nedenlerinin, hizmet kalitesi, faaliyetleri gibi faktörler içerisinde dağılımı incelenerek belirlenmesi amaçlanmıştır.
Araştırma, amacı ile paralel olarak, müşterilerin katılım bankacılığı tercih nedenleri üzerinde çalışılması gereken bir kavramdır. Bu davranışa etki eden etkenler belirlenmeye çalışılmıştır. Tüketiciyi müşterilerin katılım bankacılığı tercihlerine neden olan etmenlerin ortaya konulması adına büyük bir önem arz etmektedir.
Araştırmaya katılım sağlayan 383 katılımcının sorulara verdikleri cevaplar ışığında sağlanan verilerin istatistik paket programı olan SPSS 23.0 yardımıyla analizi yapılmıştır. Gerek katılımcıların demografik özellikleri gerekse müşterilerin katılım bankacılığı tercih nedenlerine ilişkin frekans tabloları oluşturulmuş ve genel eğilim tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırmaya ait yirmi farklı hipotez oluşturulmuştur. Bu hipotez testlerinin sonuçlarına ulaşabilmek için iki seçeneğe sahip bağımsız değişken ile bir bağımlı değişken arasında anlamlı bir farklılık bulunup bulunmadığını analiz edebilmemize yardımcı olan bağımsız tek taraflı t-testi uygulanmıştır. İkiden fazla seçeneğe sahip bağımsız değişken ile bir bağımlı değişken arasında anlamlı bir farklılık bulunup bulunmadığını analiz edebilmemize yardımcı olan ANOVA uygulanmıştır.
Araştırmadan elde edilen sonuçlar; Katılım bankacılığının prensip ve işleyişini bilmiyorum diyenler katılım bankacılığının prensip ve işleyişini kısmen biliyorum diyenlere göre katılım bankaları faaliyetlerine yönelik düşüncelere daha az katılmaktadır. Eğitim düzeyine göre katılımcıların katılım bankacılığı işleyiş süreciyle ilgili bilgi düzeyi açısından anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır. Dini vecibelerini tamamıyla yerine getirenler cevap vermek istemiyorum diyenlere göre katılım bankacılığı işleyiş süreciyle ilgili bilgi düzeyi daha yüksektir.

Abstract:
Interest-free banking applications in our country first started to operate in 1985 under the name of private financial institutions. Although there is not much information about the participation banking in 2005, it has taken serious steps towards being an alternative to other banks in terms of eliminating the necessary legal regulations and audit gaps. However, in order for these institutions to exist more effectively and efficiently, it is necessary to introduce and inform the society better about these institutions.
Why is the number of academic studies that preferred products and services of participation banks in Turkey is quite a lot. However, no research has been conducted on the reasons for participation banking preference. Therefore, in this study, it is aimed to determine the reasons of preference of participation banks in terms of service quality and activities by examining their distribution.
In the research, it is a concept that should be studied on a research on the reasons for participation banking preference. Factors affecting this behavior were tried to be determined. It is of great importance in terms of revealing the factors that make consumers prefer participation banks.
383 participants who participated in the study were analyzed with the help of SPSS 23.0, the statistical package program. Frekans tables related to the demographic characteristics of the participants as well as the reasons for preferring participation banks were created and the general trend was tried to be determined. Twenty different hypotheses related to the study were developed. In order to reach the results of these hypothesis tests, independent unilateral t-test was used to analyze whether there is a significant difference between two independent variables and one dependent variable. ANOVA, which helps us to analyze whether there is a significant difference between an independent variable with more than two options and a dependent variable, was applied.
The results obtained from the research; those who say that they do not know the principles and functioning of participation banking are less likely to participate in the ideas regarding the activities of participation banks than those who say that they partially know the principles and functioning of participation banking. According to the level of education, there is no significant difference in terms of the level of knowledge of participants about the process of participation banking. The level of knowledge about the functioning of participation banking is higher than those who fulfill their religious obligations completely and do not want to respond.