Türk resminde konstrüktivizmin etkileri
Constructi̇vi̇sm effects on Turkish paintings
Yazar: HÜLYA KÜPÇÜOĞLU
Danışman: PROF. AYDIN AYAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı / Resim Bilim Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2015
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts ; Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Konstrüktivizm = Constructivism ; Resim sanatı = Painting art ; Resimler = Pictures ; Sanat akımları = Art trends ; Türk resim sanatı = Turkish painting art

Özet:
19. yüzyıl sadece sanat alanında değil, endüstriyel ve dolayısıyla teknolojik anlamda da hızlı gelişmelerin yaşandığı bir süreçtir. Buharlı trenler ya da gemiler, fotoğraf makinesinin icat edilmesi yanında, toplumsal hayattaki değişiklikler önemli gelişmelerdendir. William Turner, Monet ve Cezanne'ın çalışmaları modern sanata, dolayısı ile bir anlamda soyut sanata gidişin yolunu açmışlardır. Konstrüktivistler, renk, hacim ve espası incelerken, farklı malzemelerle yapılmış üç boyutlu çalışmalara da ilgi gösteriyorlardı. Konstrüktivistler Rusya'da kendi dönemleri içinde, başlangıçta oldukça ilgi uyandırmışlardı. Mesela Tatlin, köşe düzenlemeleri yanı sıra yapmış olduğu 3. Enternasyonal'e Bir Anıt adlı yapıtıyla, Ekim Devrimi kutlamalarının neredeyse sembolü haline gelmiştir. Naum Gabo, Pevsner, Rodchenko konstrüktivist anlamda çalışmalar üreten diğer sanatçılar arasındadır. 
Türk resim sanatının gruplardan bağımsız tek tek ressamları saymazsak, 1914 kuşağı sonrasında, Müstakil Ressamlar ve Heykeltraşlar Birliği ve D Grubu sanatçılarının çalışmaları kilometre taşlarıdır. Bu gruplarda bulunun sanatçıların çoğu yurtdışında eğitim almışlardır. Almış oldukları eğitim sonrasında genelde kübist ve konstrüktivist eğilimler içerisinde resimlerini yapmışlardır. Mesela Ali Çelebi, Zeki Kocamemi veya Cemal Tollu bu anlamda çalışan sanatçıların ilklerindendir. Özellikle 1980'lerden itibaren Ferruh Başağa veya Halil Akdeniz gibi sanatçılar çalışmalarıyla konstrüktivizme vurgu yapmışlardır. Ancak tüm bu sanatçıların, Rus konstrüktivizminin ideolojik yanıyla ilgisi yoktur. Onlar sadece, konstrüktivizmin biçimsel yanı ile ilgilenmişlerdir. 


ANAHTAR KELİMELER: Sanat, Modern, Resim, İnşacılık

Abstract:
19. century is a process where rapid developments were experienced not only in art but also in terms of industry and therefore technology as well. The changes in the social life as well as discoveries such as steam trains or ships and the photograph machine are among the important developments in this era. In this period, the works of William Turner, Monet and Cezanne opened the door to modern art and therefore an abstract art, in a sense. While the constructivists studied color, volume and space, they also showed interest in three dimensional works made from different materials. Constructivists had initially attracted a lot of attention in Russia in their era. For example, Tatlin, with his corner installations as well as his A Monument to the 3. International, almost became the symbol of the October Revolution celebrations. Naum Gabo, Pevsner and Rodchenko are among the other artists that created constructivist works.
Besides the individual artists that were not parts of the groups of the Turkish art, in the era following the 1914 generation, the works of the Union of Sovereign Painters and Sculptures and the D Group artists constitute milestones. Most of the artists in these groups had received their education abroad. After the education they received, the created their artworks mostly with cubist and constructivist tendencies. For example, Ali Çelebi, Zeki Kocamemi or Cemal Tollu are among the first artists to work in that senses. Particularly, as of the 1980's, artists like Ferruh Başağa or Halil Akdeniz emphasized constructivism with their artworks. However, all of these artists do not have to do with the ideological aspect of the Russian constructivism. They were only interested in the form aspect of constructivism.


KEY WORDS: Art, Modern, Painting, Constructivism