Farklı renkli ışık seçici ağların ışınım geçirgenliği, ortam mikrokliması ve bitki gelişimi üzerine etkisi
Ligth transmittance of different coulered shade nets, its effect on ambient microcimate and plant growth
Yazar: HAZEL EKİZOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NEFİSE YASEMİN EMEKLİ
Akdeniz Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Planlanan bu çalışma, Antalya'da, Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Araştırma ve Uygulama Çiftliğinde açık tarla koşullarında yürütüldü. Çalışmada gölgeleme materyali olarak %40 gölgeleme oranlı yeşil, %75 gölgeleme oranlı mavi, sedef ve sarı renkli 4 farklı ışık seçici ağ kullanıldı. Dört farklı ağ 720 m2'lik bir alanda 3 tekerrürlü olarak denemeye alındı. Her bir ağın kapladığı alan 180 m2 olup diğer kalan alan (780 m2) kontrol konusu olarak değerlendirildi. Araştırmada, ışık şeçici ağların toplam ışınım ve fotosentetik etkin ışınım geçirgenliği (PAR) ile Gölgeleme Etkinlik Faktörü (GEF) belirlendi. Işık seçici ağlar ve kontrol konusun toplam ışınım, PAR geçirgenlikleri ile GEF faktörlerinin belirlenmesinde aylara bağlı olarak açık gökyüzü koşulları ve saat 06:00-18:00 zaman aralığı dikkate alındı. Anılan malzemelerin, toplam ışınım, PAR geçirgenlikleri ve GEF faktörleri ağ içinde yatay düzleme ulaşan ışınım enerjisinin ağ dışında yatay düzeleme ulaşan ışınım enerjisine oranlaması ile saptandı. Çalışmada farklı ışık seçici ağların ortam mikroklimasına etkisini belirlemek için iç ortam hava ve bitki yaprak sıcaklığı ile nem değerleri uygun algılayıcılarla ölçüldü. Işık seçici ağların bitki gelişimine etkisini saptamak için açık tarla koşullarında domates yetiştirildi. Ayrıca her bir konuda 9 bitki seçilerek 15 günlük aralıklarla izlendi ve gözlem bitkilerindeki vejetatif gelişim parametreleri (bitki boy, kök boğaz kalınlığı, yaprak sayısı), verim ve meyve kalite parametreleri (ortalama meyve ağırlığı, meyve çapı, meyve suyunda EC ve pH, suda çözünebilir kuru madde (SÇKM), meyve rengi belirlendi. Dolayısıyla bu araştırmada, farklı ışık seçici ağların toplam ışınım geçirgenliklerinin, PAR geçirgenliklerinin ve GEF faktörlerinin belirlenmesi ayrıca bu ağların ortam mikroklima koşullarına ve domates bitkisinin gelişimine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.

Abstract:
This intended study was carried out under open field (1500 m2) conditions located at the research and application farm of Faculty of Agriculture, Akdeniz University in Antalya. The green shade netting with shade factor of 40%, the blue, pearl, and yellow shade nettings with shade factors of 75% were used as shading material in the study. Four different nets were examined with three replications in the 720 m2 area. Each plot had 180 m2 and rest of the area had control plot. In this study, the global radiation transmittance, photosynthetically active radiation (PAR) transmittance and the shading efficiency factor of coloured nets were determined. 06:00-18:00 time period in five open sky days was be considered for determination       of shading materials global radiation and photosynthetically active radiation (PAR) transmittance as monthly. Global radiation, PAR transmittance, and the shading efficiency factor of shade nets were be determined by inside and outside radiation ratio. In this research, the environment conditions under the net-houses were also investigated. The air and plant leaf temperature, and relative humidity were measured by appropriate sensors. Tomato growing was realized for determining the effects of coloured shade nets on crop growing in open field conditions. Furthermore,nine crops were selected as a replication and the crops were monitored 15-day intervals. Vegetative growing parameters (crop height, body thickness, leaf number), yield and fruit quality parameters (average fruit weight and size, EC and pH of fruit juice, water soluble dry matter), fruit colour were measured. Therefore, in this research, determination of global radiation transmittance, PAR transmittance and the shading efficiency factor of coloured shade nets was aimed. Also, the effects of these materials on environment conditions under the protected volume, and tomato growing were determined.