Üniversite öğrencilerinde dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu yaygınlığı, eştanı ve riskli sağlık davranışlarının değerlendirilmesi
The prevelance and comorbidity of attention deficit hyperactivity disorder and evaluation of the risky health behaviors in university students
Yazar: ÖZLEM ÖZTÜRK ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. CENGİZ TUĞLU
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu çocukluk çağnda başlayan, etkisini yaşam boyu sürdüren kronik bir nöropsikiyatrik bozukluktur. bu çalışmada önemli bir toplum sağlığı olan bu bozukluğun üniversite öğrencilerindeki sıklığını saptamak, eşlik eden sorunlar ve riskli sağlık davranışları açısından durumlarını belirlemek ve psikiyatrik eştanıları saptamak amaçlanmıştır. Kesitsel tanımlayıcı desende tasarlanmış ve evrenini Trakya Üniversitesinin şehir merkezindeki btün fakülte ve yüksek okullarda eğitim gören öğrencilerin oluşturduğu araştırmamızda evreni temsil edecek örneklem tabakalı küme örneklemi ile belirlenmiş ve Trakya üniversitesinde okuyan öğrencilerin %14,9'una ulkaşılarak haklarında bilgi toplanmıştır. Öğrenciler içinde Wender Uth ölçeği olan ve ve riskli sağlık davranışlarını sorgulayan bir anket doldurmuş, ölçekten 36 puan üstü alan ve görüşmeyi kabul eden öğrencilerle yüzyüze görüşülmüştür. Çalışmamızda Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tahmini sıklığı %5,9 olarak bulunmuş, %44,7'sinde dikkatsizliğin önde geldiği tip; %32,9'unda Hiperaktivite-İmpulsivitenin önde geldiği tip ve %22,4'ünde Bileşik tip Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu saptanmıştır. Erişkin olgularda herhangi bir eştanı alma sıklığı %64,5, kısmi remisyondaki olgularda %51 oranında olmuştur. Erişkin olgularda sıklık sırasına göre sırasıyla %29,0 majör. depresyon, %29,0 özgül fobi, %11,9 alkol kötüye kullanımı, kısmi remisyon da ki olgularda ise sıklık sırasına göre sırasıyla %22,1 majör depresyon, %20,2 özgül fobi, %18,3 sosyal fobi eştanısı saptanmıştır. Ayrıca sorguladığımız riskli sağlık davranışlarının neredeyse tümü açısından Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan bireylerin risk altında olduğu da gösterilmiştir. Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğunun erişkinlikte aldığı biçimlerin ve yaratabileceği psikiyatrik sorunların psikiyatri uzmanları tarafından bilinmesine ciddi bir gereksinim vardır. Çalışmamızın bu eksikliği giderme ve Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan bireylere uygulanan sağlık hizmetlerinin iyileştirilmesi açısından fayda sağlamasını umut ediyoruz.

Abstract:
Attention deficit hyperactivity disorder is a chronic neuropyschiatric disorder influencing one?s life at all ages starting from childhood. In our study we aimed to find out the prevalence of this important public health issue and to evaluate the comorbid disorders and health risk behaviours at university students. The universe of this cross sectional descriptive study was consisted of all the faculty and college students of Trakya University at the city centre of Edirne. The representative sample was determined via stratified clustered sampling and we contacted to 14.9% of all students of Trakya University to gather information. A questionnaire form which included the Wender Utah scale and questions about risky health behaviours were answered by the students and the ones whose Wender Utah scale were above 36 points were interviewed face to face with their consent. The estimated prevalence of attention deficit hyperactivity disorder was found to be 5.9% and 44.7% of the cases being the inattentive type, 32.9% the hyperactive-impulsive type and 22.4% the combined type. The rate of any comorbid psychiatric disorders at the adult cases was 64.5% and at partial remission cases it was 51%. For the adult cases 29% had comorbid major depression, 29% had specific phobia and 11.9% had alcohol abuse and for the partial remission cases 22.1% had comorbid major depression, 20.2% had specific phobia, 18.3% had social phobia. We have also found out that nearly all of the risky health behaviours that we had questioned were seen at higher rates in attention deficit hyperactivity disorder cases. The adult form of attention deficit hyperactivity disorder and its psychiatric consequences should be recognised and known by psychiatrists. At our study we targeted the problems regarding this area and our expectation is the improvement of the health services for attention deficit hyperactivity disorder cases.