Endüstri 4.0 teknolojilerinin kullanıldığı tehlikeli atık bertaraf tesislerindeki risklerin iş sağlığı ve güvenliği bakımından incelenmesi
Investigation of risks in hazardous waste disposal facilities where industry 4.0 technologies are used in terms of occupational health and safety
Yazar: YASEMİN DEMİR
Danışman: PROF. DR. GÖKSEL DEMİR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı / İş Sağlığı ve Güvenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
Amaç: Bu tez çalışmasında, endüstrilerin hızla büyümesinin çevre ve insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri ele alınarak, endüstri 4.0 teknolojilerinin kullanıldığı tehlikeli atık bertaraf tesislerinin çalışan sağlığını korumadaki önemi araştırılacaktır. Bu tez çalışmasında, belirli bir tehlikeli atık bertaraf tesisi örneğinde olası tehlike ve risklerin iş sağlığı ve güvenliği özelinde incelenmesi, risklerin tespit edilip çözüm önerilerinin sunulması ve literatüre katkı sağlayacak kılavuz niteliğinde bir kaynak oluşturulması hedeflenmektedir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmada seçilen endüstri 4.0 teknolojilerinin kullanıldığı tehlikeli atık tesisi ziyaret edilerek incelenmiş, risk değerlendirmesi öncesi checklist oluşturularak ön bilgiler elde edilmiş ve Fine Kinney Risk Değerlendirme metodu kullanılarak risk analizi yapılmıştır. Fine Kinney metodu, olasılık, şiddet ve frekans parametrelerini içermesi nedeniyle tercih edilmiştir.
Bulgular: Risk değerlendirmesi sonucunda tesiste %1'i önemsiz, %18'i olası, %40'ı önemli ve %41'i esaslı düzeyde olan toplam 68 risk tespit edilmiştir.
Sonuç: Fine Kinney Risk Değerlendirme metodunun endüstri 4.0 teknolojilerinin kullanıldığı tehlikeli atık bertaraf tesislerine doğal bir uyum sağladığı ve çalışanların işlem sıklığından kaynaklanan tehlike maruziyetini değerlendirdiği için daha gerçekçi sonuçlar elde edildiği belirlenmiştir. Yapılan bu tez çalışmasıyla endüstri 4.0 teknolojileri kapsamındaki makinelerin, atık miktarını artırmasına rağmen işçi-atık temasını azaltarak iş kazalarının önlenmesine ve iş sağlığı ile güvenliğine olumlu yönde katkı sağladığı ortaya konmuştur.
Anahtar Kelimeler: Endüstri 4.0, Fine Kinney, İş Sağlığı ve Güvenliği, Tehlikeli Atık

Abstract:
Aim: In this thesis, the negative effects of the rapid growth of industries on the environment and human health will be discussed and the importance of hazardous waste disposal facilities using Industry 4.0 technologies in protecting employee health will be investigated. In this thesis, it is aimed to examine the possible hazards and risks in the case of a specific hazardous waste disposal facility in terms of occupational health and safety, to identify the risks and to present solution suggestions and to create a guiding resource that will contribute to the literature.
Materials and Methods: The hazardous waste facility where the selected industry 4.0 technologies were used in the study was visited and examined, preliminary information was obtained by creating a checklist before risk assessment and risk analysis was carried out using the Fine Kinney Risk Assessment method. Fine Kinney method was preferred because it includes probability, severity and frequency parameters.
Results: As a result of the risk assessment, a total of 68 risks were identified in the facility, of which 1% were insignificant, 18% were possible, 40% were significant and 41% were substantial.
Conclusion: It was determined that the Fine Kinney Risk Assessment method is a natural fit for hazardous waste disposal facilities using industry 4.0 technologies and more realistic results are obtained because it evaluates the hazard exposure of employees due to the frequency of operations. With this thesis study, it has been revealed that the machines within the scope of industry 4.0 technologies contribute positively to the prevention of occupational accidents and occupational health and safety by reducing worker-waste contact, although increasing the amount of waste.
Key Words: Fine Kinney, Industrial Revolutions, Hazardous Waste, Occupational Health and Safety