Demokrat Parti dönemi Türkiye-Mısır ilişkileri(1950-1960)
Turkey - Egypt relations during the Democrat Party era (1950- 1960)
Yazar: ARDA BAŞ
Danışman: PROF. DR. SELMA YEL
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Demokrat Parti = Democrat Party ; Mısır = Egypt ; Siyasi partiler = Political parties ; Tarih = History ; Türk-Mısır ilişkileri = Turkish-Egypt relations ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Türkiye ile Mısır arasında köklü kültürel ve tarihi bağlar vardır. Mısır'daki Osmanlı hâkimiyeti 1517'deki fetihten 1882'de İngilizlerin işgaline kadar sürmüştür. Atatürk döneminde Türkiye-Mısır ilişkilerinde rejim farklılıkları gibi nedenlerle istenilen yakınlık kurulamamıştır. II. Dünya Savaşı sonrası ise Türkiye, İngiltere ile işbirliğini arttırırken Mısır'ın İngiltere'ye karşı verdiği tam bağımsızlık mücadelesi yoğunlaşmıştır. Türkiye ve Mısır bu dönemde, Sovyetler Birliği'ne karşı da farklı bir politika izlemiştir. Türkiye, Sovyetler Birliği'ni açık bir tehdit olarak görürken, Mısır bu ülkeyi tehdit olarak görmemiştir. Demokrat Parti iktidarı döneminde Türkiye ve Mısır tehdit algısındaki bu farklılıklar nedeniyle karşı karşıya gelmiştir. Mısır, Türkiye'nin Batılı ülkelerle birlikte bölgede pakt kurma girişimlerine çok şiddetli tepki vermiştir. Türkiye ise Mısır'ın bölgede artan etkinliğinden ve Sovyetler Birliği ile ilişkilerinden rahatsız olmuştur. Bağdat Paktı, Kıbrıs meselesi, Süveyş krizi,1957 Suriye krizi, 1958 Ortadoğu krizi, Türkiye ve Mısır ilişkileri daha da kötüleşmesine neden olmuştur. İki ülke arasındaki ilişikiler birkaç istisna dışında Demokrat Parti döneminde istikrasız bir seyir izlemiştir.

Abstract:
Turkey- Egypt relations are important due to the cultural and historical bonds between the two countries. Ottoman Dominance in Egypt lasted for over three centuries, from the conquest in 1517 until the British occupation in 1882. In Atatürk's time, the two countries were not able to establish the desired rapport as a result of several factors such as differences in regime. Following World War II, Turkey sought to increase cooperation with Britain, whereas Egypt was in a pursuit to gain its absolute independency from Britain. In the same period, the two countries pursued different policies towards the Soviet Union in that Turkey viewed it as an open threat.  During the Democrat Party era, Turkey and Egypt became adversaries due to such differences as regards their perception of threat. Egypt reacted negatively to Turkey's efforts to enter into a pact with Western nations, whereas Turkey was disturbed by Egypt's increasing dominance in the region as well as its relations with the Soviet Union. The Baghdad Pact, dispute over Cyprus, the Suez Crisis, the Syrian Crisis of 1957, and the Middle East Crisis of 1958 had an even more detrimental effect on Turkey- Egypt relations. Apart from a few exceptions, the relations between the two countries took an unstable course during the Democrat Party era.