Orman kökenli Trichoderma izolatlarından biyoaktif metabolitlerin ve inhibitör etkilerinin araştırılması /
Yazar: HAZAL KUPLAY CİTTAN
Danışman: PROF. DR. EVRİM KAYA
Manisa Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı / Temel ve Endüstriyel Mikrobiyoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
Günümüzde yapılan biyoçeşitlilik çalışmalarına bakıldığında izole edilen Trichoderma genusu üyelerinin sayıca arttığı görülmektedir. Bu çalışmada toprak ve çam ağacı orman örtüsüne sahip bölgelerden seçilen örneklerden spesifik olarak Trichoderma genusu üyelerinin izolasyonu gerçekleştrilmiştir. Biyokontrol ajanı olarak Trichoderma türleri kullanımının, artan potansiyelleri göz önünde bulundurularak izole edilen Trichoderma türlerinin inhibitör etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. 
İlk olarak seçilen bölge içerisinde zig-zag bir çizgi üzerinde 15-20 adımda bir ve 8-10 noktadan alınan örnekleme metodu kullanılarak toprak örneklerinin alınması gerçekleştrilmiştir. Alınan toprak örneklerinden Trichoderma türlerine ait izolatları, seyreltme dilüsyon yöntemi ile uygun dilüsyon oranları kullanılarak izolasyon ortamında gerçekleştirilmiştir. Kültür gelişimi için inkübasyon koşullarına bırakılmış ve koloniler gelişim süreci boyunca günlük olarak izlenmiştir. Trichoderma görünümüne sahip olan kolonilerden saflaştırma işlemi için, izolasyon gerçekleştirilmiştir. Tespit edilen Trichoderma izolatları literatürde belirtilen tanılama besiyerlerine aktarılarak uygun inkübasyon koşullarında çoğaltılmıştır.
İzole edilen Trichoderma genusu üyeleri tanılama besiyeri gelişimi, gelişim süreçleri boyunca gözlemlenmiştir. Kültürel gözlem ve mikroskobik gözlem ile türleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu şekilde 38 saf kültürüden 4 farklı Trichoderma izolatı belirlenmiştir.
Farklı habitat varlığında tespit edilen türlerin toprak verimliliği, bitki büyüme ve gelişimi üzerine yapılan çalışmalarda Trichoderma'ya ait metabolitlerin önemine vurgu yapıldığı görülmektedir. Bu amaçla tespit ettiğimiz ve aynı zamanda literatürde biyokontrol amaçlı olduğu belirlenen türlerimizle inhibitör aktivitenin araştırılması aşamasına geçilmiştir. Bu aşamada öncelikle Trichoderma izolatları sıvı besi ortamında 15 gün inkübasyona bırakılmış, süre sonunda miseller sıvı besi ortamından ayrılarak, elde ettiğimiz sıvı kısmı da ise filtre edilerek ortamdan sporlar uzaklaştırılmış, oluşabilecek metabolitlerin ortamda kalmaları sağlanmıştır. Ardından inhibitör etkilerinin belirlenmesinde, ilk olarak test bakteri kültürleri aktifleştirilmiştir. İnhibitör etkinin belirlenmesinde kuyucuk yöntemi kullanılmıştır ve inkübasyon sonrası gelişimi engelleyici zon oluşturması inhibitör etkinin varlığını göstermiştir.

Abstract:
Considering the biodiversity studies carried out today, it is known that the isolated members of the Trichoderma genus have increased in number. In this study, members of the genus Trichoderma were isolated from samples collected from the areas covered with soil and pine forest. Considering their increased potential as biocontrol agents, It was aimed to investigate the inhibitory effects of the isolated Trichoderma species in the study.
Initially, soil samples were collected by using the sampling method taken from 8-10 points and every 15-20 steps on a zigzag line in the selected region. Trichoderma spp. isolation from the collected soil samples were carried via dilution method by using the appropriate dilution rates. The culture was incubated for growth and the colonies were monitored daily throughout the development process. Isolation was performed for purification from the colonies with Trichoderma appearance. The detected Trichoderma isolates were transferred to the diagnostic media stated in the literature and reproduced under appropriate incubation conditions.
Isolated members of the Trichoderma genus were observed throughout their growth process. The species were attempted to be determined by cultural and microscopic observation. In this way, 4 different Trichoderma isolates from 38 pure cultures were determined.
It is observed that the importance of metabolites of Trichoderma is emphasized in studies on soil fertility, plant growth and development of species detected in different habitats. For this purpose, the inhibitory activity was investigated with our species that we identified and also determined in the literature for biocontrol purposes. Initially, Trichoderma isolates were incubated in liquid nutrient medium for 15 days, at the end of the period, the micelles were separated from the liquid medium, and the liquid part we obtained was filtered to remove the spores from the medium. Thus, it was ensured that the formed metabolites remained in the medium. Then, the test bacterial cultures were activated to determine their inhibitory effects. The agar well diffusion method was used to determine the inhibitory effect and the formation of an inhibitory zone after incubation indicated the inhibitory effect.