Sanal müze yönetimi kapsamında gönüllülük programı: "Müze kumbaram" örneği
Volunteering program within the scope of virtual museum management: The example of "museum kumbaram"
Yazar: ALİ ARMAĞAN DALOĞLU
Danışman: PROF. DR. BİLLUR TEKKÖK KARAÖZ
Başkent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi ve Müzecilik Ana Bilim Dalı / Müzecilik Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Müzecilik = Museology
Dizin: Gönüllülük = Volunteering ; Kurumsal gönüllülük = Corporate volunteering ; Modern müzecilik = Modern museology ; Müzecilik = Museology ; Müzeler = Museums ; Oyuncak müzesi = Toy museum ; Sanal müze = Virtual museum ; Sanat müzeleri = Art museums ; Özel müzeler = Private museums

Özet:
Pandemi ile dünya üzerinde hâkim olan tartışmalı yeni normal tanımları içerisinde en fazla etkilenen kültürel miras alan çalışmaları ve işletmeleri içerisinde bulunan müzelerdir. Müzelerin dijitalleşme dönemlerini bu süreçte tamamlamamış olması sebebiyle etkisi kesin hissedilir şekilde görülmüştür. Özellikle koleksiyon oluşumları ve var olan koleksiyonların dijital ortamlara aktarılması önemlidir. Koleksiyonların günümüzde yoğun olarak müze ziyaretçileriyle paylaşılır olması kuşkusuz yeni ihtiyaçları da beraberinde getirmiştir. Sınırlı kaynakların bu süreç içerisinde, müzelerin özellikle işletmelerinde zorlu aşamaları da beraberinde getirmiştir. Yeni güncel oluşumlara da engel oluşturmuştur. Sosyal ağ platformları müzelerin sürdürülebilirliği ve sürekliliği açısından görev almış ve bilinen platformların yeni ziyaretçilerin kazanımının yanında, pandemi sürecinde olumlu sağlıklı gelişmeye de yardımcı olmaya açılım sağlamıştır. Bu açılımlar içerisinde yeni oluşumlar da görülmüştür. Bireysel müze ziyaretçisinin katılımcı olması, yeni koleksiyonlara fırsat tanıyabilecek çalışmalara da katkı koymasına da yardımcı olmuştur. Bu çalışmada Müze Kumbaram bağlantısıyla öne çıkan BirKültür Girişim Platformu gönüllülük esasına göre çalışmalarını yürütmekte olan bir kültürel farkındalık projesidir. BirKültür'ün kamu ile buluşma amacıyla gerçekleştirdiği Müze Kumbaram 2020'de kurularak etnografik çalışmalara da örnek olabilecek, kumbara müzesi öyküsünün incelenmesi ile sergi kurulumu ve gönüllülük programı çalışmalarının belgelenmesi ile gelecek çalışmalara altyapı oluşturulması hedeflenmiştir. Kumbaramdaki Oyuncaklar Oyun Bahçemde uygulama sergisiyle, Ankara Oyuncak Müzesi ile birlikte hibrit etkinlik çalışma örneklerini de gönüllülük çalışmaları içerisinde gerçekleştirmiştir. Araştırma çalışmasının sonuçları içerisinde, özellikle sanal müze mevzuatı ve gönüllülük mevzuatı yasal düzenleme gereksinimi somut olarak görülmüştür.

Anahtar kelimeler: Müzecilik, Sanal Müze, Kumbara Müzesi, Müze Gönüllüğü, BirKültür, Müze Kumbaram

Abstract:
With the Covid-19 pandemic, the definition of a new normal has become a controversial issue and with that the studies of cultural heritage and the management of museums have become the most impacted. The negative impact of this unprecedented time has created an exclusive challenge to the museums, as they have not yet become fully digitalized. It's a cardinal issue for the museums to share the formation of their collections and the existing collections on a digital platform. The exhibitions of the collections to mass number of visitors have introduced new sets of neediness. The scarce resources have also been a challenging dilemma for museum managers. This limitation has created an inevitable obstacle against current formations. Social network platforms have created a gifted venture for the sustainability and continuity of the museums as well as increasing the number of virtual visitors, which then helped the museums to expand and develop their work. In these challenging times, new beginnings have found room too. The willingness of museum visitors' participation created new sets of opportunities to start working on new collections. While this project puts forth Museum Money-Box, it is linked to a volunteer based BirKültür Initiative Platform, which is all about developing cultural awareness. This duo – BirKültür and Museum Money-Box – was founded in 2020 and intended to form an exemplary stage for ethnographic studies through examining the story of the money-box museum, its exhibition process and the set up of the volunteer networking so that it could lay the groundwork for future similar efforts. The Piggy Bank for Toys In My Playground exhibit together with Ankara Toys Museum has also completed a set of hybrid activity examples through volunteer work. In the course of this research, it has become evident that legislation is needed to regulate virtual museums and volunteer based contributions. 
Keywords: Museology, Virtual Museum, Piggy Bank Museum, Museum Volunteering, BirKultur, Muze Kumbaram