Isparta il merkezinde görev yapan toplum öncüsü bazı meslek üyelerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının değerlendirilmesi
The healthy lifestyle behaviors of family physicians, class teachers and imams working in the center of Isparta
Yazar: HABİBE ÖZÇELİK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YONCA SÖNMEZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Isparta = Isparta ; Sağlık = Health ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Sınıf öğretmenliği = School teachers ; İmamlar = Imams

Özet:
Isparta il merkezinde görev yapan aile hekimleri, sınıf öğretmenleri ve imamların; sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır.Isparta il merkezinde görev yapan 102 imamın ve 60 aile hekiminin tamamı, 506 sınıf öğretmeninin 219'u araştırma kapsamına alınarak gözlem altında anket uygulandı. Araştırma kesitsel analitik tiptedir. Araştırmanın bağımlı değişkeni sınıf öğretmenleri, aile hekimleri ve imamların sağlıklı yaşam biçimi davranışlarıdır. Değerlendirmede Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği-II (SYBDÖ-II) kullanılmıştır. Bağımsız değişkenler yaş, cinsiyet, aylık gelir gibi sosyoekonomik değişkenler ile beden kütle indeksi (BKİ), kronik hastalık, sigara, alkol kullanımı gibi risk faktörleridir. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, minimum ve maksimum değerler, Ki-kare, Bağımsız Gruplarda t Testi, Mann Whitney U testi, Tek Yönlü Varyans Analizi, Kruskall Wallis ve çoklu regresyon analizi kullanıldı.Grubun yaş ortalaması 42,9±6,6, %75,3'ü erkek, %89,3'ü üniversite mezunu, %96,6'sı evliydi. BKİ ortalaması 27,0±3,7, halen sigara içme %26,7, alkol kullanma %11,5, kronik hastalık varlığı %24,4'tü. SYBDÖ-II puan ortalaması 136,3±22,0'dı. Her üç meslek grubunda en yüksek puan ortalaması kendini gerçekleştirme, en düşük puan ortalaması ise egzersiz alt faktörüne aitti. SYBDÖ toplam puanı ile kendini gerçekleştirme, sağlık sorumluluğu, beslenme, kişilerarası destek ve stres yönetimi puanları aile hekimlerinde, sağlık sorumluluğu ve beslenme puanları erkeklerde anlamlı olarak daha düşüktü.Sağlıklı yaşam biçimi davranışları, her üç meslek için orta düzeyde olup, yetersizdir. Üniversite müfredatlarında sağlığı geliştirme dersleri yer almalıdır. Yetersizlikler saptanıp, davranış değişikliği yaratmayı hedefleyen hizmet içi eğitimler, kişilerarası iletişimi güçlendirmek amacıyla çeşitli aktiviteler düzenlenmelidir Egzersizin yaygınlaştırılması için planlamalar yapılmalı, işyerlerinde örnek menüler oluşturulmalıdır.Anahtar Sözcükler: Sağlıklı yaşam biçimi davranışları, aile hekimleri, sınıf öğretmenleri, imamlar.

Abstract:
This study was made to evaluate the healthy lifestyle behaviors of family physicians, class teachers and imams working in the center of Isparta.All the 102 imams and 60 family physicians and 219 of 506 class teachers working in the center of Isparta were polled under the observation by being taken the scope of research. The research has the cross - sectional analytical type. The dependent variable of research are the healthy lifestyle behaviors of the class teachers, family doctors and the imams. Healthy Lifestyle Behaviors Questionnaire-II (HLBQ-II) was used in the evaluation. Independent variables are the risk factors like age, gender, socio-economic variables such as monthly income and body mass index (BMI), chronic disease, smoking, alcohol use. By evaluating the data, points, percentage, average, standard deviation, minimum and maximum values, chi-square, T test in independent groups, Mann-Whitney U test, one-way Analysis of Variance, Kruskal-Wallis and multiple regression analysis were used.Age average of the group were 42,9±6,6, 75.3% were male and 89,3% of university graduates, 96.6% percent were married. The average of BKI is 27.0 ± 3.7, 26.7% were still smoking, 11.5% were using alcohol , 24.4% were being chronic disease. The average score of HLBQ-II was 136.3 ± 22.0. In three occupational group, the highest average of score belonged to self-realization, the lowest average of score belonged to the exercise sub-factor. SYBDÖ total score and self-actualization, health responsibility, nutrition, interpersonal support and stress management scores were significantly lower for family physicians. Health responsibility and nutrition scores were significantly lower for men.Healthy lifestyle behaviors are inadequate and mid- level for each of the three professions. There should be courses for developing health in university curricula. Deficiencies should be discovered and in- service training that aims to create a change in behaviour should do various activities to strenghten the interpersonal communications. Planning should be done to be promote exercise. In work places sample menus should be set up.Key Words: Healthy lifestyle behaviors, family physicians, classroom teachers, imams.