Yıkıcı duygudurum düzenleyememe bozukluğu ve bipolar bozukluk tanısı olan gençlerde zihin kuramı, bilişsel beceriler ve otizm spektrum bozukluğu belirtilerinin sağlıklı kontrollerle kıyaslanması
Comparision of theory of mind, cogniitive skills, and autism spectrum disorder symptoms in adolescents with disruptive mood dysregulation disorder and bipolar disorder to healthy controls
Yazar: GONCA ÖZYURT
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN BURAK BAYKARA
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinirbilimler Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, Bipolar Bozukluk (BB) tanısı olan ve Yıkıcı Duygudurum Düzenleyememe Bozukluğu (YDDB) tanısı olan 12-18 yaş arası ergenlerin nörobilişsel özelliklerinin, zihin kuramı becerilerinin, otizm spektrum bozukluğu belirtilerinin, empati ve duygu düzenleme özelliklerinin sağlıklı gençlerle karşılaştırılmasıdır.
Gereç-Yöntem: Bu çalışmaya Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Psikiyatri Anabilim Dalı'na başvuran ve bipolar bozukluk tanısı olan 21 genç, YDDB tanısı olan 21 genç ve yaş ve cinsiyet olarak benzer 21 sağlıklı genç alınmıştır. Çalışmaya katılan tüm gençlere sosyal bilişi değerlendirmek için zihin kuramı testlerinden yüzler, gözler ve gaf testi uygulanmıştır. Wisconsin Kart Eşleme Testi ve Strrop testi ile nörobilişsel özellikleri değerlendirilmiştir. Empati özellikleri KA-Sİ Empati ölçeği ile, duygu düzenleme güçlükleri ise duygu düzenleme güçlüğü ölçeği (DDGÖ) ile değerlendirilmiştir. Otizm tanı görüşmesi ve sosyal iletişim ölçeği ile otizm spektrum bozukluğu belirtileri incelenmiştir.
Bulgular: Zihin kuramı testlerinden yüzler, gözler ve gaf testinin üçünde de gruplar arası anlamlı farklılık saptanmıştır ve sağlıklı gençler istatistiksel açıdan anlamlı daha yüksek puanlar almıştır. Sağlıklı gençlerin hem bilişsel özellikleri hem duygu düzenleme becerileri hem de empatileri BB ve YDDB grubundan daha iyi olarak değerlendirilmiştir. Otizm spektrum belirtileri YDDB grubunda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde hem BB grubundan hem de kontrol grubundan fazla saptanmıştır 

Sonuç: Çalışmamızda BB tanısı ve YDDB tanısı olan gençlerin hem nörobilişsel açıdam, hem duygu düzenleme alanında daha fazla zorluk yaşadığı aynı zamanda sosyal biliş becerilerinde de güçlükleri olduğu gösterilmiştir. BB ve YDDB tanısı olan gençlerin tedavisinde bu nörobilişsel, sosyal bilİşsel ve duygu düzenleme becerileri açısından destek verilmesi olguların hem psikososyal işlevselliğine hem de hastalığın seyrine etki edebilir Yürütücü işlevler, zihin kuramı ve duygu düzenleme becerilerindeki bozulmalarla Bipolar Bozukluk ve Yıkıcı Duygudurum Düzenleyememe Bozukluğu arasındaki potansiyel ilişkinin net olarak ortaya koyulabilmesi ve mevcut çalışmanın bulgularının güvenirliğinin sağlanması için bu çalışmanın bulguları daha geniş bir örneklemle, uzunlamasına araştırmaya gereksinim vardır.

Abstract:
Aim: The aim of the present study is to compare neurocognitive characteristics, theory of mind skills, symptoms of autism spectrum disorder, empathy and emotion regulation characteristics of adolescents aged 12-18 years with bipolar disorder and disruptive mood dysregulation disorder  to healthy adolescents.
Materials and Methods: In this study, 21 adolescents diagnosed with bipolar disorder and 21 adolescents diagnosed with disruptive mood dysregulation disorder who applied to Child Psychiatry Department of Dokuz Eylul University Faculty of Medicine  were included and 21 healthy adolescents similar in age and gender were included. Faces, eyes and faux pas tests, among theory of mind tests, were applied to all adolescents in the study to evaluate social cognition. Neurocognitive characteristics were evaluated with the Wisconsin Card Sorting Test and the Stroop test. Empathy traits were evaluated with the KA-SI Empathy scale, and emotion regulation difficulties were evaluated with the difficulties in emotion regulation scale. Autism spectrum disorder symptoms were examined with the autism diagnostic interview and social communication questionnaire
Results: Significant differences were detected among the groups in all three of the theory of mind tests: faces, eyes and faux pas test, and healthy adolescents received statistically significantly higher scores. Both the cognitive characteristics, emotion regulation skills and empathy of healthy adolescents were evaluated as better than those in the BD and DMDD groups. Autism spectrum symptoms were found to be statistically significantly higher in the DMDD group than in both the BD group and the control group.
Conclusion: In our study, it was shown that young people with a diagnosis of BD and DMDD had more difficulties in neurocognitive aspects and emotion regulation, and also had difficulties in social cognition skills. Providing support in terms of these neurocognitive, social cognitive and emotion regulation skills in the treatment of young people diagnosed with BD and DMDD may affect both the psychosocial functionality of the cases and the course of the disease. The potential relationship between impairments in executive functions, theory of mind and emotion regulation skills and Bipolar Disorder and Disruptive Mood Dysregulation Disorder is not clear. In order to be able to present the findings of this study as a whole and to ensure the reliability of the findings of the current study, longitudinal studies with a larger sample are needed