Karate branşındaki sporcuların karar verme stilleri ile bilişsel esneklik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between the decision-making styles and cognitive flexibility levels of athletes in the karate branch
Yazar: MEHMET KARA
Danışman: PROF. DR. FİKRET RAMAZANOĞLU
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Bilişsel esneklik = Cognitive flexibility ; Karar verme = Decision making ; Karar verme stilleri = Decision making styles ; Karate = Karate ; Sporcular = Sportsmen ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmanın amacı, karate branşındaki sporcuların karar verme stilleri ile bilişsel esneklik düzeyleri arasındaki ilişkilerin belirlenmesidir.
Araştırma "ilişkisel tarama modeli" kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma grubunu aktif olarak karate sporuna devam eden ve kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen 99'u kadın, 122'si erkek olmak üzere toplam 221 karate sporcusu oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama araçları olarak araştırmacı tarafından geliştirilem "Kişisel Bilgi Formu", karar verme stillerini belirlemek için Mann ve diğerleri (1998) tarafından geliştirilen "Melbourne Karar Verme Ölçeği" ve bilişsel esneklik düzeylerini belirlemek için Bilgin (2009) tarafından geliştirilen "Bilişsel Esneklik" ölçekleri kullanılmıştır. Sporculardan Google form aracılığıyla toplanan veriler Excele dosyasına, buradan da kodlanarak SPSS paket programına aktarılmıştır. Veriler analiz edilmeden önce verilere normallik testi uygulanmıştır. Yapılan normallik analizinde verilerin çarpıklık (skewness) ile basıklık (kurtosis) değerlerinin -2>….<+2 aralığında olduğu saptanmıştır. Elde edilen bu değerlerin normal dağılıma uygun olduğu kabul edilmiştir. Veriler normal dağılıma uygun olduğu için parametrik testler kullanılmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, bağımsız gruplar t-testi ve Person korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler betimsel istatistikler, bağımsız gruplar t-testi ve Pearson Araştırma bulguları incelendiğinde; sporcularının karar verme stilleri ve bilişsel esneklik puanlarının cinsiyete göre farklılaşmadığı; milli olma durumuna göre ise anlamlı şekilde farklılaştığı tespit edilmiştir. Sporcuların karar verme stilleri ve bilişsel esneklik düzeyleri ile yaş ve spor yılı arasında anlamlı ilişkiler olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Karar verme stilleri ile bilişsel esneklik arasındaki ilişkiye bakıldığında, bilişsel esneklik ile karar vermede öz saygı ve dikkatli karar verme arasında pozitif yönde; bilişsel esneklik ile kaçıngan karar verme, panik karar verme ve erteleyici karar verme arasında ise negatif yönde anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç olarak; karate branşındaki sporcuların karar verme stilleri ile bilişsel esneklik düzeyleri arasında anlamlı ilişki olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca milli olan karate sporcularının milli olmayan sporculara göre panik karar verme puanlarının daha düşük, bilişsel esneklik puanlarının ise daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Karate, Karar verme, Karar verme stilleri, Bilişsel esneklik

Abstract:
The aim of this study is to determine the relationships between the decision-making styles of athletes in the karate branch and their cognitive flexibility levels.
The research was carried out using the "relational scanning model". The research group consisted of a total of 221 karate athletes, 99 of whom were women and 122 were men, who were actively engaged in karate sport and selected by convenience sampling method. The "Personal Information Form" developed by the researcher as data collection tools in the study, the "Melbourne Decision Making Scale" developed by Mann et al. (1998) to determine decision-making styles, and the "Cognitive Flexibility" scales developed by Bilgin (2009) to determine cognitive flexibility used. The data collected from the athletes via Google form were transferred to the Excele file, and from there, by encoding it, to the SPSS package program. Before analyzing the data, normality test was applied to the data. In the normality analysis, it was determined that the skewness and kurtosis values of the data were in the range of -2>…. <+ 2. These values are accepted as suitable for normal distribution. Parametric tests were used because the data were suitable for normal distribution. Descriptive statistics, independent groups t-test and Pearson correlation analysis were used to analyze the data. When the data collected in the study were analyzed as descriptive statistics, independent groups t-test and Pearson Research findings; The decision-making styles and cognitive flexibility scores of their athletes did not differ according to gender; It has been determined to differ significantly according to the state of being national. It was concluded that there is a significant relationship between the decision-making styles and cognitive flexibility levels of athletes and age and sports year. When looking at the relationship between decision making styles and cognitive flexibility, there is a positive relationship between cognitive flexibility and self-esteem in decision making and careful decision making; It was determined that there is a significant negative relationship between cognitive flexibility and avoidant decision making, panic decision making and procrastination decision making.
As a result; It was concluded that there is a significant relationship between the decision-making styles of athletes in the karate branch and their cognitive flexibility levels. In addition, it was concluded that national karate athletes had lower panic decision-making scores and higher cognitive flexibility scores compared to non-national athletes.

Keywords: Karate, Decision Making, Decision Making Styles, Cognitive Flexibility