Bireylerin aşıya yönelik tutumunun dini yönelim düzeyi ve kadercilik eğilimi bağlamında incelenmesi
Investigation of individuals' attitudes towards vaccination in the context of religious orientation level and fatalism tendency
Yazar: RABİA YILDIZ
Danışman: PROF. DR. RAMAZAN BİÇER
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Kelam Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Aşılama = Vaccination ; Din = Religion ; Kadercilik = Fatalism ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Amaç: Bu araştırma, bireylerin aşıya yönelik tutumu, dini yönelim düzeyi ve kadercilik eğilimi ilişkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır.
Metot: Araştırma tanımlayıcı ve ilişki arayıcı desende yürütülmüştür. Sakarya ilinde Aralık 2022-Haziran 2023 tarihlerinde 415 bireyle yürütülmüştür. Çalışmamızda aşıya ilişkin tutumlar ölçeği, dini yönelim ölçeği ve kadercilik eğilimi ölçeği kullanılmıştır. Araştırma verileri SPSS 22.0, G*Power 3.1 programları kullanılarak yapılmıştır.
Bulgular: Dini yönelim düzeyi ve kadercilik eğiliminin aşıya ilişkin tutum düzeyi üzerine etkisini ortaya koymak amacı ile yürütülen hiyerarşik regresyon modellerine ilişkin analiz sonuçları incelendiğinde, modelin anlamlı ve kullanılabilir olduğunu göstermektedir (F(2,412)= 11.695, p=0.001). Regresyon modelinde, regresyon katsayısının anlamlılığına ilişkin t testi sonuçları incelendiğinde; katılımcıların, dini yönelim düzeyinin artması (t=3.511, p= 0.001) kadercilik eğilimlerinin azalması (t=-3.803, p= 0.001) "aşıya ilişkin tutum" düzeyinin istatistiksel olarak artmasına sebep olduğu saptanmıştır.
Sonuç: Çalışmamızda dini yönelim düzeyinin artması aşıya ilişkin tutumu olumlu etkilediği; kadercilik eğiliminin artmasının aşıya ilişkin tutumu olumsuz etkilediği saptanmıştır. Çalışmanın farklı dinlerde yapılması önerilmektedir.

Abstract:
Objective: This study was conducted to examine the relationship between individuals' attitudes towards vaccination, religious orientation level and fatalism tendency.
Method: The research was conducted in a descriptive and correlational design. It was conducted with 415 individuals in Sakarya province between December 2022-June 2023. Attitudes towards vaccination scale, religious orientation scale and fatalism tendency scale were used in our study. The research data were analysed using SPSS 22.0 and G*Power 3.1 programmes.
Results: The results of the analysis of the hierarchical regression models conducted to reveal the effect of religious orientation level and fatalism tendency on the level of attitudes towards vaccination show that the model is significant and usable (F(2,412)= 11.695, p=0.001). In the regression model, when the t-test results regarding the significance of the regression coefficient were examined; it was determined that the increase in the level of religious orientation (t=3.511, p= 0.001) and the decrease in fatalism tendencies (t=-3.803, p= 0.001) of the participants caused a statistical increase in the level of "attitude towards vaccination".
Conclusion: In our study, it was found that the increase in the level of religious orientation positively affected the attitude towards vaccination, while the increase in fatalism tendency negatively affected the attitude towards vaccination. It is recommended that the study be conducted in different religions.