Gazlı içecek üretim işletmelerinde maliyet-hacim-kar analizleri ve bir uygulama
In soda manufacturing enterprises cost-volume-profit analysis and an application
Yazar: TUĞÇE GÖKKAYA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET UTKU
Pamukkale Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Muhasebe Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Başabaş noktası = Even point ; Birleşik üretim = Joint production ; Gazlı alkolsüz içecekler = Carbonated soft drinks ; Hacim analizi = Volumetric analysis ; Kar analizi = Profit analysis ; Maliyet analizi = Cost analysis ; Üretim işletmeleri = Production companies

Özet:
İşletmelerin toplumsal birtakım sorumlulukları ve amaçları bulunsa da temel kuruluş amaçları kar elde etmektir. Ekonomide artan rekabet bu amacın gerçekleştirilmesinde bazı güçlükleri de beraberinde getirmektedir. Geleceğin belirsizliği, piyasa koşullarındaki sürekli değişim ve artan rekabet sebebiyle, maliyetlerin analizi ve kontrolü işletmelerin başarısında her geçen gün daha önemli hâle gelmektedir. Etkin işleyen bir maliyet sistemi yöneticilere, geleceğin planlanması ve işletme hedeflerine ulaşılması noktasında önemli bilgiler sunacaktır. İşletme başarısının temel göstergesi olan karı belirleyen birçok farklı etken olsa da işletmenin maliyetleri ve faaliyet hacmi esas belirleyicilerdir. Dolayısıyla maliyet, hacim ve kar arasındaki ilişkilerin analizi, faaliyetlerin planlanması açısından büyük öneme sahiptir. 
Son yıllarda gazlı içecekler sektörü, artan satış hacimleri ve karlılıklar dikkate alındığında gerek Türkiye'de gerekse dünyada önemli sektörlerden birisi hâline gelmiştir. Türkiye'de birçok işletme bu alanda yeni yatırımlar yapmaktadır. Artan rekabet ortamında işletmelerin karlılıklarını sürdürebilmesi için planlama noktasında yöneticilere önemli görevler düşmektedir. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, gazlı içecek üretim işletmelerinde Maliyet-Hacim-Kar analizlerinin uygulamasını ortaya koymak, planlama ve karar alma süreçlerinde işletme yöneticilerine yol göstermektir. Bu amaçla Denizli ilinde faaliyet gösteren bir işletmenin 2018 yılı verileri kullanılarak başabaş noktası analizleri gerçekleştirilmiş, yöneticilere önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Althoughbusinesseshavecertainsocialresponsibilitiesandgoals, theirbasicfoundationpurpose is toprofit. Increasingcompetition in theeconomybringssomedifficulties in therealization of thisgoal. Duetotheuncertainty of thefuture, theconstantchange in market conditionsandtheincreasingcompetition, theanalysisandcontrol of costsbecomesmoreandmoreimportant in thesuccess of businesses. An effectiveoperatingcostsystemwillprovideimportantinformationtomanagers in terms of planningthefutureandachievingbusinessgoals. Althoughtherearemanydifferentfactorsthatdeterminetheprofit, which is the main indicator of businesssuccess, thecostsandactivityvolume of thebusinessarethe main determinants. Therefore, theanalysis of therelationshipsbetweencost, volumeandprofit is of greatimportance in planningactivities.
Carbonateddrinkssector in recentyears, consideringtheincreasedsalesvolumesandprofitability has becomeone of theimportantsectorsboth in Turkeyand in theworld. Manybusinesses in Turkey is makingnewinvestments in thisarea. Inordertosustaintheprofitability of businesses in theincreasinglycompetitiveenvironment, managershaveimportantresponsibilities at thepoint of planning. Inthisdirection, theaim of thestudy is torevealtheapplication of Cost-Volume-Profit analysis in sparklingbeverageproductionenterprisesandtoguidebusinessmanagers in planninganddecision-makingprocesses. Forthispurpose, break-evenanalysiswasconductedusingthe 2018 data of an enterpriseoperating in Denizli, andrecommendationsweremadetomanagers.