Lise öğrencilerinin duygusal zeka, aleksitimi ve psikolojik iyi oluş düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi
Examination of alexithymia, emotional intelligence and psychological well-being levels of high school students with regard to various variables
Yazar: LEYLA MUZAFFEROĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ DAYİ
Beykent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Aleksitimi = Alexithymia ; Duygusal zeka = Emotional intelligence ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Lise öğrencileri = High schools students ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being

Özet:
Bu çalışmanın amacı lise öğrencilerinin aleksitimi, duygusal zeka ve psikolojik iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Ek olarak, araştırmada öğrencilerin cinsiyeti, yaşı, kardeş durumu, ebeveynlerin eğitim düzeyi, annelerin çalışma durumu gibi değişkenlerin aleksitimi, duygusal zeka ve psikolojik iyi oluş düzeyleri üzerindeki etkisi de incelenmiştir. Araştırmaya Bursa il merkezinde yaşayan ve lise öğrenimi gören 400 öğrenci alınmıştır. Öğrencilerin demografik özelliklerini belirlemek için Kişisel Bilgi Formu ve değişkenleri ölçmek için de Toronto Aleksitimi Ölçeği, Duygusal Zeka Ölçeği ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği uygulanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde Bağımsız Örneklem T, Anova ve Korelasyon Analizi kullanılmıştır.
Araştırmada sosyo-demografik özelliklere göre bakıldığında; kızların kişilerarası beceriler ölçeğinden aldığı puanlar erkeklerin kişilerarası beceriler ölçeğinden aldığı puanlara göre daha yüksek olduğu, aile geliri iyi olan katılımcıların kişisel beceriler, kişilerarası beceriler, uyum, olumlu etki, duygusal zeka (toplam skor) ve genel ruh hali boyutlarından elde edilen puanlar, ailesinin geliri orta ve alt olan öğrencilerin kişisel beceriler, kişilerarası beceriler, uyum, olumlu etki, duygusal zeka (toplam skor) ve genel ruh hali boyutlarından elde edilen puanlara göre daha yüksek olduğu gibi sonuçlarına ulaşılmıştır. Ayrıca; katılımcıların toronto aleksitimi ölçeğinden elde edilen puanlar arttıkça öğrencilerin kişisel beceriler,  genel ruh hali, kişilerarası beceriler, olumlu etki, duygusal zeka (toplam skor) ve uyum alt ölçeklerinden aldıkları puanların düşmekte olduğu, öğrencilerin toronto aleksitimi ölçeğinden elde edilen puanlar arttıkça öğrencilerin otonomi, çevresel hakimiyet, psikolojik iyi olma (toplam skor) , diğerleriyle olumlu ilişkiler,  bireysel gelişim, yaşam amacı ve kendini kabul  alt ölçeklerinden aldıkları puanların düşmekte olduğu, katılımcıların duygusal zeka ölçeğinden elde edilen puanlar arttıkça öğrencilerin diğerleriyle olumlu ilişkiler, yaşam amacı,  otonomi, çevresel hakimiyet, kendini kabul, psikolojik iyi olma (toplam skor) ve bireysel gelişim alt ölçeklerinden aldıkları puanların artmakta olduğu sonucuna varılmıştır.
Araştırmanın sonunda yer alan tartışma bölümünde bulgulara dayalı olarak araştırmacılara yönelik olarak önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
This study's aim is to reveal the relationship between alexithymia, emotional intelligence and psychological well-being levels. In addition, the effects of variables such as students' sex, age, sibling number, parental education levels or maternal employment status on alexithymia, emotional intelligence and psychological well-being levels were examined. 400 high school students who were from a high school and from Bursa are participated to the research. Also, according to identify students' socio-demographic characteristics, Personal Information Form and to evaluate variables, Toronto Alexithymia, Emotional Intelligence and Psychological Well-Being Scales were applied by researcher. Unpaired T Test, Anova and Correlation Analysis were used in the analysis of data.
When the socio-demographic characteristics analyzed, female students have higher scores on interpersonal skill scale than male students; the participants whose family income is high, have higher scores of personal skills, interpersonal skills, harmony, positive impact, emotional intelligence (total score) and general mood than the participants whose family income is moderate and low. In addition, the scores of participants toronto alexithymia scale increase, students personal skills, general mood, interpersonal skills, positive effect, emotional intelligence (total score) and adaptation subscale scores decrease, the scores obtained from students toronto alexithymia scale increased, students scores on autonomy, environmental dominance, psychological well-being (total score), positive relationships with others, individual development, life goal and self-acceptance subscales were decreased and the scores obtained from the emotional intelligence scale of the participants increased, it was concluded that the scores obtained from the positive relationships with others, life purpose, autonomy, environmental dominance, self-acceptance, psychological well-being (total score) and individual development subscales were increasing
In the discussion section, at the end of the research, suggestions for researchers, psychological consultants working on this field had been proposed on research findings.