Ayak ve ayak bileği kemik iliği ödeminde hiperbarik oksijen tedavisinin etkinliği
Effectiveness of hyperbaric oxygen therapy in foot and ankle bone marrow edema
Yazar: JIHAD HAJOUJ
Danışman: DOÇ. DR. ENES ULUYARDIMCI
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Ortopedi ve Travmatoloji = Orthopedics and Traumatology

Özet:
Amaç: Bu araştırmada, hiperbarik oksijen tedavisinin (HBO) kemik iliği ödemi (KİÖ) üzerindeki etkileriyle ilgili yapılmış çalışmaların sayıca sınırlı olduğu gözlemlenmiştir. Özellikle Ayak ve ayak bileği üzerine odaklanan KİÖ tedavisiyle ilgili yapılmış çalışmalar neredeyse yok denecek kadar azdır. Bu çalışma, HBO'nun ayak ve ayak bileğindeki KİÖ tedavisinde non-invaziv, etkili ve güvenli bir terapi yöntemi olup olmadığını belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda, hastaların semptomlarının azalması ve günlük yaşama dönüş sürelerinin kısalması konusunda olumlu bir etki beklenmektedir. Bu çalışmanın sonuçları, ayak ve ayak bileğinde KİÖ tedavisi için HBO'nun potansiyel bir değeri olup olmadığını daha iyi anlamamıza yardımcı olacaktır. Gereç ve Yöntem: Retrospektif olarak yürütülen araştırmamızda, ayak ve ayak bileğinde kemik iliği ödemi bulunan ve Ankara Bilkent Şehir Hastanesi'ne yönlendirilen hastalarda 30 seans hiperbarik oksijen tedavisi uygulandı. Hastaların tedavi öncesi semptom şiddetleri, klinik ve ağrı skorları (VAS), ayak fonksiyonellikleri (EFAS) ile radyolojik değerlendirmeleri kaydedildi. Tedavi sonrasında ise semptom şiddetleri, klinik ve ağrı skorları ile radyolojik değerlendirmeler tekrar yapılarak karşılaştırıldı. Ayrıca, ek değişkenlerin iyileşme üzerindeki etkileri incelendi. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 49,3'tür; %36,4'ü erkek ve %63,6'sı kadındır. HBO tedavisi öncesinde, hastaların VAS skorları ortanca olarak 8,05 (3-10) iken, tedavi sonrasında bu skorlar önemli ölçüde düşerek 2,86 (0-9) olarak belirlenmiştir. Bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır, çünkü p değeri 0,003 (0,05'in altında) bulunmaktadır. Ayrıca, HBO öncesi EFAS skoru ortanca olarak 9,86 (6-20) iken, tedavi sonrasında 13,9 (7-20) olarak tespit edilmiştir. Bu durum, HBO tedavisinin %35,23 oranında etkili olduğunu göstermektedir, ancak p değeri 0,0094 (0,05'in altında). MR görüntüleri incelendiğinde, hastaların %86,4'ünde belirgin bir iyileşme gözlemlenmiş ve p değeri 0,0000 (0,05'in altında) olarak bulunmuştur. Sonuç: Çalışmamızda, KİÖ bulgularında HBO uygulanan gruplarda anlamlı azalmalar tespit edilmiştir. Ancak, bu olumlu bulgulara rağmen, sonuçların gücü ve genellenebilirliği konusunda dikkatli olmalıyız. Zorluklara rağmen, çalışmanın önemli bulgular sunduğunu belirtmek önemlidir. Gelecekteki çalışmalar için, çalışma tasarımını iyileştirmek amacıyla kontrol grupları eklemek veya daha büyük hasta örnekleri ile prospektif çalışmalar yapmak gibi adımları düşünebiliriz. Bu tür geliştirmeler, elde edilen sonuçların daha güvenilir ve genel geçer olmasına katkı sağlayabilir. Ayrıca, hastaların geçmiş MR görüntülerine daha kolay erişim sağlamak için hastane personeli veya ilgili araştırma ekipleri ile işbirliği yapmayı düşünüyoruz.

Abstract:
Objectives: In this study, it has been observed that there is a limited number of studies regarding the effects of hyperbaric oxygen therapy (HBO) on bone marrow edema (BME), especially focusing on the foot and ankle. This study aims to determine whether HBO is a non-invasive, effective, and safe therapeutic method for BME in the foot and ankle. In this context, a positive effect is expected in terms of reducing symptoms and shortening the return to daily life. The results of this study will help us better understand the potential value of HBO for BME treatment in the foot and ankle.
Materials and Methods: In our retrospective study, conducted on patients with bone marrow edema in the foot and ankle referred to Ankara Bilkent City Hospital, 30 sessions of hyperbaric oxygen therapy were administered. The patients' pre-treatment symptom severities, clinical and pain scores (VAS), foot functionalities (EFAS), and radiological evaluations were recorded. After treatment, symptom severities, clinical and pain scores, and radiological evaluations were compared. Additionally, the effects of additional variables on improvement were examined.
Results: The average age of the patients is 49.3; 36.4% are male, and 63.6% are female. Before HBO treatment, the patients' VAS scores were median 8.05 (3-10), and after treatment, these scores significantly decreased to 2.86 (0-9). This difference is statistically significant, as the p-value is 0.003 (below 0.05). Furthermore, the pre-HBO EFAS score was median 9.86 (6-20), and after treatment, it was determined as 13.9 (7-20). This indicates a 35.23% effectiveness of HBO treatment, although the p-value is 0.0094 (below 0.05). When MR images were examined, significant improvement was observed in 86.4% of patients, with a p-value of 0.0000 (below 0.05).
Conclusion: In our study, significant reductions were detected in BME findings in groups treated with HBO. However, despite these positive findings, caution should be exercised regarding the strength and generalizability of the results. Despite the challenges, it is important to note that the study provides significant findings. For future studies, considerations may include adding control groups to improve the study design or conducting prospective studies with larger patient samples. Such improvements can contribute to the reliability and generalizability of the results obtained. Additionally, we are considering collaborating with hospital staff or relevant research teams to facilitate easier access to patients' past MR images