Borun skopolaminle oluşturulan alzheimer tipi demans sıçan modelinde öğrenme ve bellek üzerine etkisi
The effect of boron on learning and memory in an alzheimer type dementia rat model induced by scopolamine
Yazar: REZZAN TEMELLİ GÖÇEROĞLU
Danışman: PROF. DR. HÜLYA ÖZDEMİR
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Alzheimer hastalığı = Alzheimer disease ; Bellek = Memory ; Bor = Boron ; Burun = Nose ; Demans = Dementia ; Hastalık = Disease ; Skopolamin = Scopolamine ; Sıçanlar = Rats ; Öğrenme = Learning

Özet:
Bu çalışma, sıçanlarda Alzheimer tipi demans oluşturularak borun bu demans şekli üzerinde tedavi etkinliğini araştırmak için tasarlandı. Çalışmada 250-300 gram canlı ağırlığa sahip 56 adet dişi Wistar albino sıçan kullanıldı. Sıçanlar, her grupta 8 adet olacak şekilde 7 gruba ayrıldı. Grup 1: kontrol grubu, (herhangi bir madde ve girişime maruz kalmadı) Grup 2: %0,9 NaCI-çözücü grubu, demans oluşturulmadı. Grup 3: demans grubu, sıçanlara 1 mg/kg dozunda skopolamin davranış deneylerinden 30 dakika önce uygulandı. Grup 4: Bor 5 mg/kg + skopolamin grubu, 5 mg/kg/gün bor uygulanan sıçanlara davranış deneylerinden 30 dakika önce 1 mg/kg dozunda skopolamin verildi. Grup 5: Bor 10 mg/kg + skopolamin grubu, 10 mg/kg/gün bor uygulanan sıçanlara davranış deneylerinden 30 dakika önce 1 mg/kg dozunda skopolamin verildi. Grup 6: Bor 20 mg/kg + skopolamin grubu, 20 mg/kg/gün bor uygulanan sıçanlara davranış deneylerinden 30 dakika önce 1 mg/kg dozunda skopolamin verildi. Grup 7: Galantamin + skopolamin grubu, 1,5 mg/kg/gün galantamin uygulanan sıçanlara davranış deneylerinden 30 dakika önce 1 mg/kg dozunda skopolamin verildi. Demans oluşturmak için sıçanlara spesifik testlerdeki davranış deneylerinden 30 dakika önce skopolamin uygulandı. Yükseltilmiş artı-labirent testinde açık kollarda harcanan zaman ve açık kollardaki girişlerin sayısı, kontrol grubuna göre demans grubunda anlamlı derecede düşüktü. Bu değerlerden açık alanda geçirilen süre borun tedavi gruplarından Bor 20 mg/kg grubunda, açık kollardaki girişlerin sayısı da Bor 5 mg/kg grubunda arttı. Morris su tankı testinde demans grubunda, platformu bulma süresi kontrole göre önemli ölçüde arttı. Bu değerler demans grubuna göre tedavi gruplarında azalmalar gösterdi. Y labirent testi sonuçlarının gruplararası karşılaştırmalarında fark bulunamadı. Bu çalışmanın sonuçları; skopolaminle demans modeli oluşturulabileceğini, borun anksiyolitik etkiler gösterebileceğini; demans nedeniyle gelişebilecek öğrenme ve bellek hasarları üzerine borun etkisinin doza bağlı olarak değişebileceğini ve borun kısa dönem hafıza üzerine etkinliğinin olmadığını göstermektedir. Borun organizmalar üzerindeki çoklu etkileri göz önüne alındığında daha ileri çalışmalarla hem bu etkilerin moleküler temelleri aydınlatılabilecek hem de borun insanlardaki hasarlı patofizyolojik durumlardaki yararlı yeni etki mekanizmaları ortaya çıkarılabilecektir.

Abstract:
This study was designed to investigate the effects of boron on Alzheimer type dementia by inducing Alzheimer's-type dementia in rats. Fifty six Wistar female rats with weight of 250-300 grams were used in the study. The rats were divided into 7 groups of 8 rats in each group. Group 1: control group, was not exposed to any substance or interference. Group 2: % 0,9 NaCI-solvent group, was not exposed to demetia. Group 3: dementia group, rats were administered scopolamine at a dose of 1 mg/kg 30 minutes before behavioral experiments. Group 4: Boron 5 mg/kg + scopolamine group, 5 mg/kg/day boron treated rats were given scopolamine at a dose of 1 mg/kg 30 minutes before behavioral experiments. Group 5: Boron 10 mg/kg + scopolamine group, 10 mg/kg/day boron treated rats were given scopolamine at a dose of 1 mg/kg 30 minutes before behavioral experiments. Group 6: Boron 20 mg/kg + scopolamine group, 20 mg/kg/day boron treated rats were given scopolamine at a dose of 1 mg/kg 30 minutes before behavioral experiments. Group 7: Galantamine + scopolamine group, 1,5 mg/kg/day galantamine treated rats were given scopolamine at a dose of 1 mg/kg 30 minutes before behavioral experiments. The time spent in the open arms and the number of entries in the open arms in the elevated plus-maze test were significantly lower in the dementia group than in the control group. From these values, the time spent in the open field increased in the Boron 20 mg/kg group, and the number of entries in the open arms increased in the Boron 5 mg/kg group. In the morris water maze, the time to find the platform increased significantly in the dementia group compared to the control. These values showed reductions in the treatment groups compared to the dementia group. No difference was found in the Y maze test results between groups. The results of this study indicate that; dementia model can be created with scopolamine, boron may have anxiolytic effects; the effect of boron on learning and memory damage that may develop due to dementia may vary depending on the dose and boron has no effect on short-term memory. Considering the multiple effects of boron on organisms, both the molecular basis of these effects will be elucidated and new beneficial mechanisms of action of boron in damaged pathophysiological conditions in humans will be revealed with further studies.