Resimde anlatım öğesi olarak renk ve tekstür
Resimde anlatım öğesi olarak renk ve tekstür
Yazar: NEVİN YAVUZ
Danışman: YRD. DOÇ. RASİM ÖZGÜR
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Resim Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2004
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts

Özet:
Batı resminde anlatım öğesi olarak renk ve tekstürün serüvenine
bakıldığında; rengin temsil değerinin, maddesel değeriyle yer
değiştirmesine ve dolayısıyla biçim ve renk ilişkilerinin de belli bir
bütünlük içinde farklı boyutlara taşınmasına neden olduğu görülür.
Ortaçağ resminde, renk dini bir simge olarak biçimden daha öncelikliydi.
Rönesans'la birlikte temsil ettiği biçime uygun olmak durumunda
kalmaya başlamış, temsil ettiği şeyin doğal yapısını, dokusunu,
parlaklığını yansıtmak zorunda kalmıştır. Bu durum rengi
bağımsızlaştırmadığı gibi sanatçının simgesel renk kuralından farklı
doğal görünüş renginin tercihinde de kısıtlamalara neden olmuştur.
Rönesans'ın ileri ki dönemlerinde ise, renk seçiciliğindeki özgürleşme
sadece, nesnenin biçimsel niteliğini belirlemek için rengin açık-koyu
değerleriyle sınırlı olmuş, fakat bazı sanatçıların, nesneye bağımlı
renkliliğin yanı sıra rengin dokunsal özelliğiyle de kullandıkları
görülebilmektedir. Öznel ifadeye yönelik bir anlayış olan Romantizm'de
rengin, ifade gücünün fark edilmesiyle birlikte, temsil ettiği nesneye
tamamen benzemek zorunda olmayan kendi özgül niteliğini göstermeye
başlamıştır.
19. Yüzyılın ikinci yarısından sonra bireysel yaklaşımların sezgiye
dayalı duyarlılıkları daha bilimsel verilerle algılanması, ışığın ve rengin
bilimsel bir sistemi içinde karmaşık fırça tuşları ile formun erimesine
neden olmaya ve biçimlerin nesnel gerçeği yerine onun izlenimleriyle
ilgilenmeye başlamışlardır. Dolayısıyla, boyanın ve renklerin maddesel
değeri, resimsel bir değere dönüşmüştür.
Dışavurumcularda ise, çağının endişe ve gerilimlerine karşı daha
bireysel tavrın yansıması olarak nesnenin algılanış ve
dönüştürülmesinde içtenlik, doğalcılık ve içgüdüsellik gibi öznel
vii
olanakları katmışlardır. Renk artık formu veya figürü oluşturmak için bir
araç olmaktan çıkmış, rengin kendisi bir form, figür ise bir noktadan
sonra rengin varlıksal bağımsızlığından türemiş bir dildir. oyama
yöntemleri, rengin maddesel varlığıyla birlikte güçlü bir anlatım
etkinliğine dönüşmüş ve nesneyi tamamen tanımlama işleminden öte
aynı zamanda oluşturma süreciyle gösterilmiştir.
Teknolojilerin gelişimi ve popüler kültürün yansıması olarak,
imgelerin baskı teknolojilerinin kullanım etkisi olarak endüstriyel
renklerin kullanımı ve yapay sürülüşü gibi değişiklikler, geleneksel tuval
resminin estetik kurallarına da bir ölçüde karşı çıkmaktaydı. Fakat
gerçeğin ve gerçeklik duygusunun değişimi, bir yandan da ideolojisini
kaybetmiş toplumların yansımaları olan bir düşünce sisteminin
yaygınlaşmasına ve gelecek yerine geçmişe yönelme eğilimini artırmıştı.
Bunun sonucu olarak tuval resminin boyasal teknik kalitesinin ve
sürekliliğinin kabulüyle yapılan dönüşünde, gerçeğin yerini alan
"simulatif" iz ve ifadelerin kullanıldığı anlatım biçimleri kullanılmaktadır.
Anlatım biçimlerinde uygulanan doğaçlama ve dinamizm, renk ve onun
dokusal yapılanmasında, yaşamla doğrudan bağıntılı kaba, sert ve
beceriksizliğini içermektedir. Baudrillard'ın belirttiği gibi, "resim, resim
olarak, sanat olarak, gerçekten daha kuvvetli bir yanılsama olarak,
kendisine karşı bütünüyle umursamazlaşmıştır. Artık kendi
yanılsamasına inanmamaktadır ve kendi simülasyonunun ve alayın içine
düşmüştür."

Abstract:
When we study the adventure of colour and texture in Western painting
as an element of exspression we see that representative value, of colour was
replaced by its materialistic value causing the relationship between form and
colour to be moved to different dimensions in a certain unity. In medieval
painting, colour as a religious symbol had a priority over form. With the
development of Renaissance, it had the fit into the form it represented so had
to reflect the natural structure, texture, and brillance it represented. This didn't
make the colour independent and caused some restrictions in the preference
of colour of natural appearance which is different from the artist`s symbolic
colour rule in the late period of Renaissance, freedom in the selection of colour
was restricted to only dark-light tones of colour in order to determinate the
formal quality of the object and some artist used coloursdepending on the
object or used it with its textural quality. In Romantism, which is an
understending directed to subjective exspession, colour started to show its free
qulity without having to resemble exactly, the object it represented upon the
recognition of its exspressive power.
After the second half of the nineteenth century, the fact that individual
aproaches perceived sensibilities based on instinct with more scientific data
caused the form to dissolve with complex brush touches within a scientific
system of colour and light with the result that they were interested in its
impressions instead of objective reality of the forms. Consequently materialistic
value of paint and colour transformed into a pictorialvalue.
Exspressionsists added such subjective opportunities as sincerity,
naturalism, and instictiveness into the perception and transformed of an object
as a reflection of a more individualistic attitudeagainst the worries and
depressions of their age. Colour was no longer a medium used the create form
or figure. The colour itself was a form and figure was a language derived from
the existential indepentence of colour after a certain. point Painting tehniques
ix
chenged into a strong technique of expression with the object but also to bring
it into existence.
Such changes as the use of industrial colours and artificial painting as a
consequence of the effect of symbols and printing technologies caused by
modern technologies caused by modern technology and the reflection of
popular culture were contrary to the aesthetic rules of conventional canvas
painting. But, the change of reality and realist feeling, and reflecting of the
societies be directed to past instead of future.
As a result forms of expression develop in which `s'mulative` trace and
expressions whichreplaced the realty were used in the transformation by
accepting painterly technique qualty of canvas painting. Improvisation and
dynamism applied in these forms of expression include rudeness, harshness
and clumsiness which are directly related to life in colour and its textural
construction. As Baudrillard pointed out "... picture has completely become
indifferent to itself as a picture, as an art and as an illusion stronger than realty.
Now it believes in its illusion and fallen into its own simulation and its mockety."