Türkiye'nin uluslararası e-ticaret pazarlarına erişimi ve e-ihracatın geleceği
Turkey's access to internati̇onal e-commerce markets and the future of e-export
Yazar: MEHMET SALİH ÖKSÜZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH ÖNDEN
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisadi ve İdari Ana Bilim Dalı / Uluslararası Ticaret ve Finansman Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics ; İşletme = Business Administration
Dizin: İhracat engelleri = Export barriers ; İhracat işlemleri = Export procedures ; İhracat kazançları = Export earnings ; İhracat politikaları = Export policies

Özet:
Uluslararası hale gelen klasik ticaret gelişen teknolojinin getirdiği adaptasyon sonucu e-ihracat biçimini alarak dünyanın herhangi bir yerindeki ürüne kısa bir sürede tüketicilerin ulaşabilmesini mümkün hale getirmiştir. Günümüz ekonomisinde işletmeler büyümek, uluslararası şirketlerle her koşulda rekabet edebilmek için e-ihracata yönelmekte ve yeni pazar arayışları e-ihracatı cazip hale getirmektedir. İşletmelerin e-ihracat süreçleri ile ilgili kendilerini her yönden geliştirmeleri, karşılaşabilecekleri sorunlara karşı önlem almaları global pazarda yer almak isteyen tüm işletmelere uluslararası pazarlara ulaşabilmenin anahtarını sunacaktır. 
Bu araştırmanın temel amacı; uluslararası e-ticaret faaliyetleri gerçekleştiren veya gelecek planlamalarında gerçekleştirme hedefi olan küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin, uluslararası e-ticaret pazarlarına erişim sağlayabilme düzeylerinin belirlenmesidir. Bu amaç doğrultusunda işletmelerin e-ihracat faaliyetlerinde karşılaşabilecekleri potansiyel engellerin, araştırmaya konu olan işletmeler kapsamında incelenmesi ve bu engeller karşısındaki durumlarının tespit edilmesinin, söz konusu işletmelerin uluslararası e-ticaret pazarlarına erişim sağlayabilmeleri bağlamında değerlendirilebileceği düşünülmüştür. 
Araştırmada veri toplama aracı olarak anket yöntemi kullanılmıştır. Oluşturulan anket formu, Kocaeli ve Yalova illerinde faaliyet gösteren 370 adet ihracatçı işletmeye e-posta ile gönderilmiştir. E-posta aracılıyla geri dönüşlerin az olması nedeniyle, işletmelere telefon ile ulaşılarak anketleri doldurmaları istenmiştir. 370 adet işetmeden 143 tanesi ankete geri dönüş sağlamış ve yapılan incelemeler sonucunda 132 anketin analize uygun olduğu tespit edilmiştir. 
Araştırma bulgularına göre işletmelerin e-ihracat süreçlerinde pazar ve ürün, lojistik, ülke uygulamaları faktörlerinden kaynaklı sorunlar yaşadıkları tespit edilmiştir. Çalışma sonucunda; İşletmelerin e-ihracat sorunları, bağımsız değişkenlere göre faktör bazında farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Bu faktörler arasında işletmelerin yıllık satış hasılasındaki e-ihracat oranı, uluslararası pazar yerlerinde satış yapma durumu, pazarlama çalışmalarının gerçekleştirdiği kanal ve e-ihracat yapılan veya hedeflenen coğrafya bulunmaktadır. Her bir değişkenin, genel e-ihracat sorunları algısı, lojistik, pazar ve ürün veya ülke uygulamaları gibi alt boyutlarda farklılık gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
Classical trade, which has become international, has transformed into e-exportation through the adaptation brought by emerging technologies, enabling consumers from anywhere in the world to access products in a short time. In today's economy, businesses are turning to e-export to expand and compete with international companies under any circumstances, making e-exportation attractive with the pursuit of new markets. Improving themselves in every aspect related to the e-export process and taking precautions against potential challenges will provide all businesses aiming to be present in the global market with the key to accessing international markets.
The main purpose of this research is to determine the level of access of small and medium-sized enterprises (SMEs) engaged in international e-commerce activities or planning to do so in the future to international e-commerce markets. In line with this aim, potential barriers that businesses may encounter in their e-export activities are examined within the scope of the research, and their situations against these barriers are identified, which can be evaluated in terms of the said businesses' ability to access international e-commerce markets.
The survey method was used as the data collection tool in the research. The created survey form was sent via email to 370 exporter businesses operating in the Kocaeli and Yalova provinces. Due to a low response rate via email, businesses were contacted by phone and asked to fill out the surveys. Out of 370 businesses, 143 returned the survey, and after examination, 132 surveys were found suitable for analysis.
According to the research findings, it was determined that businesses face problems in their e-export processes due to factors such as market and product, logistics, and country-specific practices. The study revealed that the e-export problems of businesses differ based on independent variables at the factor level. Among these factors are the e-export rate in annual sales revenue, the presence of sales in international marketplaces, the channel through which marketing activities are conducted, and the geography where e-export is performed or targeted. Each of these variables showed differences in the perception of general e-export problems, logistics, market and product, or country-specific practices as sub-dimensions.