Sklerodermalı hastaların değerlendirme sonuçlarının incelenmesi.
Investigation of the assessment results of patients with scleroderma
Yazar: GAMZE ARIN
Danışman: PROF. DR. EDİBE ÜNAL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation ; Romatoloji = Rheumatology
Dizin: Egzersiz tedavisi = Exercise therapy ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Poliklinikler-hastane = Outpatient clinics-hospital ; Romatizmal hastalıklar = Rheumatic diseases ; Romatoloji = Rheumatology ; Skleroderma-sistemik = Scleroderma-systemic ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öz değerlendirme = Self-assessment

Özet:
Bu çalışma sklerodermalı bireylerde hastalığın ortaya çıkardığı semptomları değerlendirmek, hastalık tipine ve seviyesine göre bireylerin ayırt edici özelliklerini ve bir tedavi programının etkinliğini aynı değerlendirme ölçeklerinin sonuçlarıyla ortaya koymak amacıyla planlandı. Çalışmaya 56 sklerodermalı birey dahil edildi. Katılımcılar hastalık tipine, interstisyel akciğer hastalığı varlığına, pulmoner hipertansiyon varlığına ve yatarak veya ayaktan takip edilmelerine göre gruplara ayrıldı. Bireylerin yaşam kalitesi, solunum, uyku, yorgunluk, depresyon, anksiyete ve fonksiyonelliklerini inceleyen ölçeklerle değerlendirmeleri yapıldı. 56 bireyin içinden egzersiz grubuna katılmayı kabul eden 5 birey 8 haftalık, haftada 3 gün uygulanan çok yönlü bir egzersiz programına alındı. Egzersiz grubuna katılan bireylerin öncesi ve sonrası değerlendirmeleri kontrol grubuna katılmayı onaylayan 5 birey için de tekrarlandı. Değerlendirme sonuçlarına göre limitli kutaneöz sistemik sklerozlu ve diffüz kutaneöz sistemik sklerozlu bireylerin yaşam kalitesi ve fonksiyonelliklerinde, interstisyel akciğer hastalığı olan ve olmayan bireylerin el fonksiyonlarında, pulmoner hipertansiyon olan ve olmayan bireylerin solunum sistemi ve yorgunluk şiddetlerinde, yatarak ve ayaktan takip edilen bireylerin ise solunum sistemi ve günlük yaşam aktivitelerinde farklılıklar gösterdiği bulundu (p<0,05). Egzersiz grubuna dahil edilen bireylerin egzersiz eğitimleri sonunda oral apertura açıklığı, yaşam kalitesi, solunum değerlendirmesi, yorgunluk etkisi, günlük yaşam aktiviteleri ile ağrılarında anlamlı iyileşmeler görüldü (p<0,05). Kontrol grubuna katılan bireylerin değerlendirme parametrelerinde anlamlı bir değişim görülmedi (p>0,05). Bütün bireylerin değerlendirme sonuçları arasında orta ve yüksek derecede ilişkiler bulundu (p<0,05). Çalışmamızda sklerodermalı bireylerde kullandığımız ölçeklerin hem hastalığın tipine, seviyesine ve ayırdedici özelliklerine göre değerlendirme sonuçlarını ortaya koyabildiği hem de egzersiz yaklaşımındaki etkinliğini gösterebildiği görüşüne varıldı.

Abstract:
This study was planned to evaluate the symptoms of the disease that occurs in people with scleroderma, to reveal the distinctive features of individuals depending on the level and type of disease and to demonstrate the efficacy of a treatment program with the results of the same assessment scales. 56 patients with scleroderma were included in the study. Participants were divided into groups according to disease type, the presence of interstitial lung disease, the presence of pulmonary hypertension and to the inpatient and outpatient follow-up visits. Assessment scales that examine the quality of life, respiratory status, sleep status, depression, anxiety and functionality of patients were performed. Through 56 patients, 5 patients who agreed to participate in the multidimensional exercise program which took 8 weeks, 3 days a week were included that program. Before and after evaluation of individuals who participated in the exercise group were repeated as well for 5 individuals who accepted to participate in the control group. There were differences in quality of life and functionality between limited cutaneous systemic sclerosis and diffuse cutaneous systemic sclerosis, in hand functions of patients with and without interstitial lung disease, in respiratory status and fatigue severity of patients with and without pulmonary hypertension, in respiratory status and daily living activities of patients who are inpatients or outpatients according to evaluation results (p<0,05). There were significant improvements in oral aperture distance, quality of life, respiratory status, fatigue impact, daily living activities and pain of patients in exercise group (p<0,05). Patients in the control group didn't show any significant changes in the assessment parameters (p>0,05). In our study, it is determined that the scales we used in the study can reveal the assessment results according to the type, level and distinctiveness of disease and also reveal the effectiveness of the exercise approach.