Örgütlerde kronizm algısının iş tatminine etkisinde örgütsel adalet algısının aracılık rolü
Mediating role of organizational justice perception on the effect of cronyi̇sm perception on job satisfaction in organizations
Yazar: EMİNE BAŞAK SAVAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YÜCEL EROL
Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kronizm = Cronyism ; Örgütsel adalet = Organizational justice ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Küreselleşen ve giderek her anlamda değişen dünyamızda özellikle örgütlerin başarılı olmaları, varlıklarını sürdürebilmeleri ve rekabette öne çıkabilmeleri için üretim kaynaklarından en önemlisi olan insan unsuruna her anlamda çok daha fazla önem vermeleri gerekmektedir. Bunun nedeni diğer üretim faktörlerinin taklit edilebilir ya da ikame edilebilir olmasına rağmen insan unsurunun ve onun işletmeye sunduğu hizmetlerin bir başka insan unsuruyla benzerlik göstermemesinden kaynaklanmaktadır.
Her ne kadar örgütlerde yapılan işler benzerlik gösterse de, o işi yapma şekli yapan insana göre farklılık göstermektedir çünkü hizmet sunumunun standartlaştırılması mümkün değildir. Bu nedenle işletmeler insan kaynakları sürecini kullanarak örgütte çalışacak en kaliteli insan unsurunu bulmaya çalışmaktadır. Ancak bu süreçte kullanılan yöntemler ne kadar gelişmiş olsa da, kişinin performansı ve başarısı ancak örgütte çalışmaya başladıktan sonra ölçülebilir hale gelecektir. Bu süreçte de en önemli unsur olarak çalışanın işletmedeki ortamı nasıl değerlendirdiği öne çıkmaktadır. Bu ortamdan memnun olmayan bir çalışanın verimli ve başarılı olamayacağı kaçınılmaz bir gerçektir. Çalışanların iş tatmini ise ancak onların herhangi bir kayırmacılığa tabii tutulmadan eşit ve adil şartlarda çalışmalarının sağlanması ile gerçekleştirilebilecektir.
Yapılan bu çalışmanın amacı, örgütlerdeki kronizm algısının iş tatminine etkisinde örgütsel adalet algısının aracılık rolü olup olmadığının tespit edilmesidir. Bunun için toplanan verilere SPSS 21 paket programı kullanılarak, faktör, güvenilirlik, korelasyon, regresyon, hiyerarşik regresyon, t-testi ve varyans (Anova) analizleri yapılmıştır. Yapılan bu analizler sonucunda, örgütlerde kronizm algısının iş tatminine etkisinde örgütsel adalet algısının kısmi aracılık etkisine sahip olduğu tespit edilmiştir, bu da bu ilişkide başka aracı değişkenlerin de var olduğuna işaret etmektedir.	

Anahtar Kelimeler: Kronizm, İş Tatmini, Örgütsel Adalet

Abstract:
In our globalized and increasingly changing world, organizations need to place importance on the human factor in every sense in order to be successful, to sustain their existence and to stand out in the competition. It can be said that human resources are the most important source of production resources because while the other production resources are imitable or substitutable,  a human factor doesn't resemble with the other human factor with regard to performing services to a business.
Although the works in organizations look like similar, performing them differs according to the person's qualifications because standardization of service delivery is not possible. For this reason, enterprises are trying to find the highest quality human factor that will work in the organization. Although there are developed methods are using in this process, the performance and success of the person will only become measurable once they have started working in the organization. It is seen that the most important factor in this process is how the employee evaluates the operating environment. It is an unavoidable fact that an employee who is not satisfied with this environment can not be productive and successful. Employees job satisfaction can only be achieved by ensuring that they work on equal and fair terms without being subject to cronyism.
The aim of this study is to determine whether organizational justice perception has an mediating role on the influence of cronyism perception towards on job satisfaction. To determine these, factor, reliability, correlation, regression, hierarchical regression, t-test and variance (ANOVA) analyzes were performed on the collected data using the SPSS 21 package program. As a result of these analyzes, it has been determined that the organizational justice perception has a partial mediating effect on the job satisfaction of the cronyism perception in organizations. That result indicates that there are other mediating variables in this relation.

Keywords: Cronyism, Job Satistaction, Organisational Justice