Genç yetişkinlerde bağlanma stilleri ile homofobi arasındaki ilişki: Zihinselleştirme ve saldırganlık eğiliminin aracı rolü
The relation between attachment styles and homophobia in young adults: The mediator role of mentalization and aggression proneness
Yazar: KÜBRA DURMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE GÜNDOĞAN  SÜTÜVEN
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Dünyanın birçok yerinde, LGBT+ bireyler hala yaygın olarak düşmanca tutum ve davranışları içerisinde barındıran ön yargı ve ayrımcılığa maruz kalmaktadırlar. LGBT+ bireylerin karşı karşıya kaldıkları bu ön yargı ve ayrımcılığı besleyen psikolojik etmenleri belirleme ve müdahale etme çalışmaları bu yüzden önem arz etmektedir. Gerçekleştirilen çalışma kapsamında, yetişkin bireylerde bağlanma ve homofobi arasındaki ilişkide zihinselleştirme (mentalizasyon) ve saldırganlık eğiliminin aracı rollerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Çalışmanın bir diğer amacı ise homofobi ile teorik açıdan bağlantılı olan bazı değişkenler (cinsiyet, eğitim düzeyi, medeni durum, LGBT+ birey(ler)le tanışıklık düzeyi ve dindarlık) arası ilişkilerin incelenmesidir. Araştırma örneklemini, 18-35 yaş aralığında 479 katılımcı oluşturmuştur. Katılımcılara sırasıyla Sosyodemografik Bilgi Formu, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri II (YIYE-II), Hudson ve Ricketts Homofobi Ölçeği (HRHÖ), Yansıtıcı İşleyiş Ölçeği (YİÖ-54) ve Buss-Perry Saldırganlık Ölçeği (BPSÖ) dağıtılmıştır. Yapılan Pearson Korelasyon Katsayıları Analizi sonucunda, zihinselleştirmenin kesinlik alt boyutu ile bağlanmanın kaygı ve kaçınma boyutlarının negatif yönde ilişkili; belirsizlik alt boyutu  ile bağlanmanın her iki boyutunun da pozitif yönde ilişkili olduğu bulunmuştur. Ayrıca, saldırganlık eğiliminin hem bağlanma hem homofobi hem de zihinselleştirme boyutları ile ilişkili olduğu görülmüştür. Aracılık ilişkilerine dair hipotezleri test edebilmek amacıyla Hayes Process Makro-Model 4 kullanılarak regresyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu analizler sonucunda, bağlanma kaçınganlığı ile homofobi arasındaki ilişkide saldırganlık eğiliminin anlamlı bir aracılık etkisine sahip olduğu; bağlanma kaygısının ise kesinlik alt boyutu ve saldırganlık eğilimi aracılığıyla homofobi üzerinde anlamlı bir aracılık etkisine sahip olduğu tespit edilmiştir. Araştırma katılımcıları arasında, erkeklerin kadınlara göre evli çiftlerin ise bekâr kişilere kıyasla daha yüksek düzeyde homofobik tutum ve ön yargılara sahip oldukları görülmüştür. Eğitim düzeyi ve LGBT+ birey(ler)le yakınlık seviyesi arttıkça homofobi azalırken algılanan dini inanç düzeyi arttıkça homofobinin arttığı saptanmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen tüm bu sonuçlar, literatür ışığında tartışılmış ve gelecek çalışmalar için önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
In many parts of the world, LGBT individuals are still subject to widespread prejudice and discrimination, including hostile attitudes and behaviour. Therefore, it is important to identify and intervene the psychological factors that increase the prejudice and discrimination that LGBT+ individuals commonly face. In this study, it is aimed to examine the mediating roles of mentalization and aggression proneness in the relationship between insecure attachment and homophobia in adults. Another aim of the study is to examine the relations between homophobia and some theoretically related variables (gender, education level, marital status, level of acquaintance with LGBT+ individual(s) and religiosity). The research sample consisted of 479 participants between the ages of 18-35. Sociodemographic Information Form, Experiences in Close Relationships Inventory II (ECR-R), Hudson and Ricketts Homophobia Scale (HRHS), Reflective Functioning Questionnaire (RFQ-54) and Buss-Perry Aggression Questionnaire (BPAQ) were distributed to the participants, respectively. As a result of the Pearson Correlation Coefficients Analysis performed, it was found that the anxiety and avoidance dimensions of attachment are negatively related to the certainty sub-dimension of mentalization; both dimensions of attachment are positively related to the uncertainty sub-dimension of mentalization. In addition, aggression proneness was found to be related to both attachment dimensions, homophobia, and mentalization sub-dimensions. Regression analyzes were performed using the Hayes Process Macro-Model 4 to test the hypotheses regarding mediation relationships. With these analyses, it was determined that the aggression proneness has a significant mediating effect in the relationship between attachment avoidance and homophobia; attachment anxiety has a significant mediating effect on homophobia through certainity sub-dimension and aggression proneness. Among the research participants, it was found that men have higher levels of homophobic attitudes and prejudices than women, and married couples have higher levels of homophobic attitudes and prejudices than single people. It was found that homophobia decreased as the level of education and level of intimacy with LGBT+ individual(s) increased, while homophobia increased as the level of perceived religious belief increased. All these results obtained as a result of the research were discussed in the light of the literature and suggestions were made for future studies.