Devlet ilköğretim okullarında görev yapan yönetici ve öğretmenlerin meslekî etik sorununa karşı meslek örgütlerinin yaklaşımı (nitel bir çalışma)
The approach of vocational associations towards the problem of vocational ethics of administrators and teachers working in public elementary schools (A qualitative research)
Yazar: NECLA TURGUT
Danışman: PROF. DR. MUHSİN HESAPÇIOĞLU
Yeditepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Etik = Ethics ; Meslek ahlakı = Professional ethics ; Meslek kuruluşları = Occupational organizations ; Okul yöneticileri = School administrators ; Sendikalar = Unions ; Öğretmenler = Teachers ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students ; İş ahlakı = Business ethic

Özet:
Araştırmanın amacı, devlet ilköğretim okullarında görev yapan yönetici ve öğretmenlerde görülen etik dışı davranışlara karşı eğitim alanında örgütlü sendika ve derneklerin yaklaşımlarının incelenmesidir. Araştırmanın modeli ? Nitel Araştırma Modeli? dir. Araştırmada, devlet ilköğretim okullarında görev yapan yönetici ve öğretmenlerde görülen etik dışı davranışlar ve bu davranışlara karşı meslek örgütlerin tutumları belirlenmiştir.Araştırma, Eğitim ve Bilim Hizmetleri İşkolunda örgütlü yedi sendikanın yöneticisi ve eğitim hizmeti ile ilgili bir dernek yöneticisinin görüşleri alınarak yapılmıştır. Meslek örgütlerinin görüşlerini almak için,?devlet ilköğretim okullarında görev yapan yönetici ve öğretmenlerin meslekî etik sorununa karşı meslek örgütlerinin yaklaşımı görüşme formu'' uygulanmıştır.Bulgular, eğitim yöneticilerinde görülen etik dışı davranışlar, ayrımcılık, kayırma, baskı-şiddet, saldırganlık, cinsel istismar ve taciz, öğrenci ve velilerden para toplamaları, zorbalık, zimmet, eleştiriye kapalı olmaları, keyfi davranma, yaptığı olumsuz davranışın sorumluluğunu yüklenmeme, öğrencilerin özel işlerde çalıştırılması şeklindedir.Öğretmenlerde görülen etik dışı davranışlar, derse zamanında girmemek, sık sık mazeret ve hastalık izni almak, derse hazırlıksız girmek, öğrencisi ile ekonomik çıkar ilişkisine girmek, sosyo-ekonomik düzeye ve kimliklere göre öğrencilere karşı ayrımcı uygulamalarda bulunmak, baskı-şiddet, cinsel istismar, pahalı hediye kabul etmek, öğretmenler arasındaki rekabet, ast-üst ilişkisini dengeleyememek elde edilen bulgulardandır.Araştırmada belirlenmek istenen etik dışı davranışlara karşı meslek örgütlerinin tutum ve yaklaşımlar hususundaki bulgular ise, görüşülen dernek ve sendikaların, üye yönetici ve öğretmenlere ilişkin uyulması beklenen ?etik davranış kodları? ve denetimini sağlayacak ?etik kurullarının? olmadığı şeklindedir. Yalnızca iki örgütün `etik davranış kodları', bir örgütün `etik kurulu' var.Araştırmada elde edilen bulgular doğrultusunda öneriler geliştirilmiştir. Alandaki çalışmalara katkı sağlayacağı beklenmektedir.Anahtar sözcükler: Eğitim-öğretim, meslekî etik kod, sendika

Abstract:
The purpose of the research is to investigate the approaches of the labor unions and associations in the field of education regarding the unethical behaviors of administrators and teachers that are working in public elementary schools. The model of the research is ?Qualitative Research Model?. In the research, the unethical behaviors of administrators and teachers that are working in public elementary schools and the approaches of the trade bodies towards these unethical behaviors are assessed.In this research; the opinions of an education related association?s administrator and an administrator of seven trade unions in the field of Education and Science Services Sector are included. In order to obtain the opinions of vocational unions; ?the interview form for the approach of vocational union towards the problem of vocational ethics of administrators and teachers that are working in public elementary schools? is applied.Finding shows that; the unethical behaviors of the education administrators are discrimination, favoring, pressure-violence, offensiveness, sexual abuse and harassment, collecting money from students and parents, bullying, embezzlement, being close to criticism, arbitrariness, not taking the responsibility of wrong behaviors, using student for personal matters.The unethical behaviors of teachers are not attending lessons on time, too often casual and sick leaves, coming to lessons unprepared, having economic relations with the students, discrimination depending on the socio-economic level and identities of the students, pressure-violence, sexual abuse, accepting expensive gifts, competition between teachers, unbalanced pecking order.The approach of the vocational associations towards the unethical behaviors is determined as follows: " codes of ethical behaviors? to be abided by the administrators and teachers or ?ethical rules? for examining the behaviors do not exist according to the unions and associations that we interviewed. Only two of the unions have ?code of ethical behaviors " and only one of them has ?ethical board?.With the help of research findings the suggestions are developed. They will hopefully contribute to the studies in this field.Key words: Education-teaching, code of vocational ethics, union