Bükreş Antlaşmasından Edirne Antlaşmasına Kadar Eflak-Boğdan'da Osmanlı-Rus nüfuz mücadelesi (1812-1829)
Ottoman-Russian struggle for influence in Wallachia-Moldavia from Bucharest Treaty to Edirne Treaty (1812-1829)
Yazar: AZİZE KILIÇ
Danışman: ÖĞR. GÖR. SİNAN YÜKSEL
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Tarih = History
Dizin: Bükreş Andlaşması 1812 = Bucharest Treaty 1812 ; Edirne Andlaşması 1829 = Edirne Treaty 1829 ; Eflak = Wallachia ; Moldavya = Moldavia ; Nüfuz = Influence ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı-Rus Savaşı = Ottoman-Russian war ; Rusya = Russia ; Türk-Rus ilişkileri = Turkish-Russian relations

Özet:
15. yüzyıldan itibaren başlayan Osmanlı-Rus ilişkileri 18. yüzyılla birlikte karşılıklı çıkarlarının ters düşmesi üzerine çatışmaya dönüştü. Rusya'nın Kırım'ı ilhakından sonra Osmanlı Devleti'nin kuzeyde Rusya ile sınırını Eflak-Boğdan oluşturması ve Eflak-Boğdan'ın bulunduğu konumdan dolayı Rusların sürekli müdahale ettiği bir yer oldu. Rusya Osmanlı Devleti ile Eflak-Boğdan'da nüfuz çekişmesine girdi ve Eflak-Boğdan üzerinde bir takım haklar elde etti. Rusya, 1812 Bükreş Antlaşması ile Boğdan'ın doğusunda toprak kazandı ve 1821 yılında Eflak-Boğdan'da çıkan Rum isyanın yaşanmasında etkili oldu. Rus Çar'ının isteği üzerine Rusya-Osmanlı arasında 1826 Akkerman Antlaşması imzalanması ile Rusya Eflak-Boğdan'daki nüfuzunu daha da artırdı. 1821 Rum İsyanı durdurulsa da Mora'ya sıçrayan isyana müdahale eden Osmanlı-Mısır ortak donanması Rusya ve diğer Avrupalı devletler tarafından 1827 yılında Navarin'de bir baskınla yakıldı. Osmanlı Devleti içerisinde reform çalışmalarının yapıldığı bu dönemde Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılmasıyla ordusuzken Navarin baskınıyla da donanmasız kalınca Rusya 1828 yılında Eflak-Boğdan'ı tekrar işgal etti. Savaşın sonunda 1829 Edirne Antlaşması ile Ruslar Eflak-Boğdan'daki nüfuzunu daha da kuvvetlendirdi ve Eflak-Boğdan ile Osmanlı arasındaki ilişkiyi zayıflatmış oldu. Bu da Eflak-Boğdan'ın elden çıkmasına zemin hazırlamış oldu.

Abstract:
Ottoman-Russian relations, which started in the 15th century, turned into a conflict in the 18th century due to the contradiction of their mutual interests. After the annexation of Crimea by Russia, it became a place where the Russians constantly intervened due to the Ottoman Empire's border with Russia in the north and the location of Wallachia-Moldavia. Russia entered into a power struggle with the Ottoman Empire in Wallachia-Moldavia and gained some rights over Wallachia-Moldavia. Russia gained land in the east of Moldavia with the Bucharest Treaty of 1812 and was instrumental in the Greek revolt in Wallachia-Moldavia in 1821. With the signing of the 1826 Akkerman Treaty between Russia and the Ottoman Empire at the request of the Russian Tsar, Russia further increased its influence in Wallachia-Moldavia. Although the 1821 Greek Revolt was stopped, the Ottoman-Egyptian joint fleet, which interfered with the rebellion that spread to the Morea, was burned in a raid in Navarin in 1827 by Russia and other European states. During this period when reforms were carried out within the Ottoman Empire, Russia occupied Wallachia-Moldavia in 1828 when Navarin was left without a fleet with the abolition of the Janissary Corps. At the end of the war, with the Treaty of Edirne in 1829, the Russians further strengthened their influence in Wallachia-Moldavia and weakened the relationship between Wallachia-Moldavia and the Ottoman Empire. This paved the way for Wallachia-Moldavia to be disposed of.