Türkiye'de okul kütüphanelerinde yeni bir dönem olarak zenginleştirilmiş kütüphaneler: Zonguldak Alaplı İMKB Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi örneği
Enriched libraries, school libraries as new era in Turkey : Zonguldak Alapli IMKB Technical and Industrial Vocational High school example
Yazar: FATMA UYAR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MALİK YILMAZ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bilgi ve Belge Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management
Dizin: Kütüphaneler = Libraries ; Okul kütüphaneleri = School libraries ; Zenginleştirilmiş eğitim programı = Enriched education program ; Zenginleştirilmiş kitaplar = Enriched books ; Zenginleştirme = Enrichment ; Zonguldak = Zonguldak ; Çocuk kütüphaneleri = Children's libraries ; Özel kütüphaneler = Special libraries

Özet:
Okul kütüphaneleri, eğitim sistemini ve öğretim programlarını zenginleştirmek, öğrencilerin derslerine katkı sağlayacak, ayrıca kişisel meraklarını giderecek, her türlü bilgi kaynağını barındırmak ve kullanıma sunmak; okuma, araştırma ve yaşam boyu öğrenme becerisi kazanmış bireyler yetiştirmek ve okuldaki personelin bilgi ihtiyacını karşılamak gibi amaçlara sahiptir. Türkiye, eğitilen genç bireylerin bilgi çağına ayak uydurabilmelerini sağlamak için eğitim sisteminin en önemli destekleyicilerinden biri olan okul kütüphanelerinde yenileşme ve değişim yoluna gitmiştir. Bu değişim doğrultusunda Milli Eğitim Bakanlığı'nın "Okullar Hayat Olsun" projesi ile Zenginleştirilmiş Kütüphaneler (Z-kütüphaneler) 2014 yılında uygulanmaya başlanmıştır. Tezde bu proje temel alınarak Z-kütüphaneler üzerine bir çalışma gerçekleştirilmiş ve bu bağlamda örnek kütüphane olarak seçilen Zonguldak Alaplı İMKB Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi'nde  kurulan Z-kütüphanesinde bir araştırma yapılmıştır. Yapılan araştırmanın Türkiye'deki Z-kütüphanelerin işleyişi, donanımı, kullanımı ve hizmeti noktasında bir örnek oluşturması amaçlanmıştır. Araştırma için veri toplamada, anket ve görüşme tekniği uygulanmıştır. Bu çerçevede uygulanan anket ve yapılan görüşme sonucunda, Zonguldak Alaplı İMKB Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi yönetiminin, okullarına Z-kütüphane kazandırmada bilinçli bir çalışma gerçekleştirdikleri; öğrencilerine Z-kütüphanelerin ne olduğu, önemi ve kullanımı konusunda bilgilendirme çalışmaları yaptığı anlaşılmıştır. Anketten ve görüşmeden elde edilen bilgilere dayanarak, okuldaki Z-kütüphanesinin öğrencilerin eğitimi üzerinde olumlu etkisinin olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte kütüphanenin tam anlamıyla işlevselliğini kazanması adına bir takım eksikliklerin giderilmesi gerektiği sonucuna da varılmıştır. Ulaşılan sonuçla, yakın bir geçmişe sahip olan 'Okullar Hayat Olsun' projesi kapsamında kurulan Z-kütüphanelerin, ""tüm yönleriyle düşünülerek ve kütüphane hizmet unsurlarının eksiksiz bir şekilde bir araya getirilerek okullara kurulmaları koşuluyla, Türkiye'nin gelişimine çok büyük katkılar sağlayacak önemli bir çalışmadır" hipotezini de doğrulamıştır.

Abstract:
School libraries are one of the crucial component of educational systems, which provide and aim to enrich the educational system and programs to satisfy the students and the school staffs both personal concerns and educational needs. Keeping up with the modernization, Turkey enhances innovation and evolution in the libraries with the aim of enriching the educational system and programs and training students who are more open to learn and gain the learning ability through their education. Regarding to the enhancement, The Ministry of National Education initiated the project of Z-libraries establishment in 2014 with the motto of "School Becomes Life". Taking into consideration of this project, a study on enriched libraries was carried out and Zonguldak Alaplı İMKB Technical and Industrial Vocational High School was selected as a case study, where Z-Library was established. The investigation on the case study was conducted with the aim of set a precedent of Z-Libraries' functionalities, where questionnaires and interviews have been used as research methods. The conscious implementation of Z-libraries and the catch up works for students to be aware of Z-libraries importance are found as a result of the interviews conducted with the administration of the school. Additionally, the positive effects of Z-libraries on the students education and the requirements of new research areas on the needs of full functionalities of libraries are gained as a result from the questionnaire. Consequently, the results confirm and support the discourse; on the condition of precisely establishment, Z-library project with the motto of "Schools Become Life" will be one of the crucial project contributing to the development of Turkey.