Argümantasyon tabanlı öğretimin farklı değişkenler üzerindeki etkisi: Bir karma araştırma sentezi
The effect of argumentation-based instruction on different variables: A mixed-research synthesis
Yazar: AYHAN KOÇOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. SEDAT KANADLI
Mersin Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme = Argumentation based science learning ; Bilişüstü beceri = Metacognitive skills ; Düşünme becerileri = Thinking skills ; Meta analizi = Meta analysis ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğretim = Teaching ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods

Özet:
Bu çalışmada argümantasyon tabanlı öğretim uygulamalarının öğrencilerin başarılarına,
tutumlarına, üst-düzey düşünme becerilerine etkisi araştırılmış ve alan yazında bu konuda yer
alan nicel ve nitel çalışmaların sonuçları birleştirilerek argümantasyon tabanlı öğretim
uygulamasına etki eden faktörlerin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Çalışmada nitel ve nicel
paradigmalar dâhilinde yürütülmüş birincil araştırma bulgularının özetlendiği Karma Araştırma
Sentezi Yöntemi kullanılmıştır. Bunun için öncelikle Google Akademik, EBSCO, PROQUEST, ERIC,
WEB of SCIENCE, YÖK ve çeşitli online kütüphanelerin veri tabanları kullanılarak konuya uygun
çalışmalara erişilmiştir. Erişilen çalışmalar detaylı olarak incelenmiş, belirlenen içerme, dışlama
ve kalite ölçütleri dikkate alınarak uygun çalışmalar analizlere dâhil edilmiştir. Alanyazın
taraması sonucu meta-analizde 126, tematik sentezde ise 22 çalışmaya yer verilmiştir.
Nicel çalışmalardan elde edilen veriler Meta-Analiz yöntemi ile birleştirilmiş. Bu
aşamada verilere ilişkin etki büyüklükleri incelenmiş, heterojenlik testi yapılmış ve
heterojenliğin kaynağını belirleyebilmek için çeşitli moderatör analizleri yapılmıştır. Ayrıca bu
bölümde yayın yanlılığına ilişkin testlerin sonuçlarına da yer verilmiştir.
Nitel çalışmaların verileri ise Tematik Sentez yöntemi ile birleştirilmiştir. Bunun için
çalışmaya dâhil edilen her bir nitel çalışmanın bulguları satır satır kodlanmış, ilgili kodlar bir
araya getirilerek daha geniş temalar altında birleştirilmiştir. Bu bölümde ayrıca argümantasyon
tabanlı öğretimi etkileyen faktörlere ilişkin analitik temalar oluşturularak çeşitli
öneriler/hipotezler geliştirilmiştir. Tematik sentezden elde edilen verilere göre üç analitik tema
ortaya çıkmış ve bunlara ilişkin 13 öneri geliştirilmiştir Araştırmanın son aşamasında ise
tematik sentezde geliştirilen analitik temalar kullanılarak meta-analize dâhil edilen çalışmalar
arasındaki varyans açıklanmaya çalışılmıştır.
Araştırmada meta-analiz sonuçlarına göre argümantasyon tabanlı öğretim yönteminin
öğrencilerin başarısına (g=0.927 %95 CI [0.789, 1.064]); tutumlarına (g=0.740 %95 CI [0.524,
0.956]) ve üst düzey düşünme becerilerine (g=0.746 %95 CI [0.455, 1.036]) orta düzeyde ve
pozitif yönde etki ettiği belirlenmiştir. Ayrıca moderatör analizinin sonuçlarında yöntemin
Kimya, Matematik ve Özel Öğretim Yöntemleri gibi derslerde diğer derslere göre daha etkili
olduğu, Eleştirel Düşünme Becerilerinin gelişimine daha çok katkı sağladığı ve ders için ayrılan
sürenin artırılmasının öğrenci başarısını da artırdığı ortaya çıkmıştır. Tematik Sentez sonuçları,
argümantasyon tabanlı öğretimde öğrencilerin ve öğrenme ortamının özelliklerinin dikkate
alınması gerektiği ve uygulamadaki eksikliklerin giderilmesi gerektiğini göstermiştir.
Araştırmanın nicel ve nitel bulgularının karşılaştırıldığı çapraz çalışma sentezinde ise
geliştirilen önerilerin birincil çalışmalarda uygulanma durumları belirlenerek sonuçlar
alanyazın ışığında tartışılmıştır.

Abstract:
This study investigated the effects of argumentation-based instruction practices on
students' achievement, attitudes, and higher-order thinking skills and aimed to reveal the
factors affecting the argumentation-based education practices by combining the results of
quantitative and qualitative studies in the literature. The Mixed-Research Synthesis Method,
which summarizes the findings of primary studies conducted within the qualitative and
quantitative paradigms, was used in the study. Therefore, the databases of Google Scholar,
EBSCO, PROQUEST, ERIC, WEB of SCIENCE, YÖK, and various online libraries were primarily
used to access the relevant studies. Accessed studies were examined in detail and suitable
studies were included in the analysis by considering the specified inclusion, exclusion, and
quality criteria. As a result of the literature search, 126 studies were included in the metaanalysis
and 22 studies in the thematic synthesis. The data obtained from the quantitative
studies were combined using a meta-analysis method. At this stage, the effect sizes related to
the data were examined, a heterogeneity test was performed, and various moderator analyses
were conducted to determine the source of heterogeneity. In addition, publication test results
were also included in this section.
The data from qualitative studies were combined using a Thematic Synthesis Method.
Thus, the findings of each qualitative study included in the study were coded line by line, and
the relevant codes were combined under the wider themes. In addition, various
recommendations/hypotheses were developed in this section by creating analytical themes
regarding the factors affecting argumentation-based teaching. According to the data obtained
from the thematic synthesis, three analytical themes and 13 recommendations were developed.
In the last stage of the research, it was attempted to explain the variance between the studies
included in the meta-analysis by using the analytical themes developed in the thematic
synthesis.
According to the meta-analysis results, the study determined that the argumentationbased
learning method has a moderate positive effect on students' achievement (g=0.927, 95%
CI [0.789, 1.064]), attitudes(g=0.740,95% CI [0.524, 0.956]), and higher-order thinking skills
(g=0.746, 95% CI [0.455, 1.036]). In addition, the results of the moderator analysis revealed that
the method was more effective in courses such as Chemistry, Mathematics, and Special Teaching
Methods than other courses, contributed more to the development of Critical Thinking Skills,
and increasing the time allocated for the course increased student achievement. The Thematic
Synthesis results showed that the characteristics of students and learning environments should
be taken into account in argumentation-based teaching and that deficiencies in the
implementation should be eliminated. In the cross-study synthesis, where the quantitative and
qualitative findings of the research were compared, the application status of the developed
recommendations in the primary studies was determined and the results were discussed in the
light of the literature.