Ortakların kooperatiflerin ürün pazarlama sürecine katılımı: Iğdır ili tarım kredi kooperatifleri örneği
Participation of members in the product marketing process of cooperatives: The case of agricultural credit cooperatives in Igdır province
Yazar: SEVDA ÖZALP
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAKİYE KILIÇ TOPUZ ; PROF. DR. MURAT KÜLEKÇİ
Iğdır Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Iğdır = Iğdır ; Pazarlama = Marketing ; Tarım kredi kooperatifleri = Agricultural credit cooperatives ; İkili regresyon = Binary regression

Özet:
Kooperatiflerin etkili olarak faaliyet gösterebilmesi ve sürdürülebilir olabilmesi için ortaklarının kooperatiflerine aktif olarak katılımı gerekmektedir. Özellikle piyasada kooperatiflerin payının artırılabilmesi ve rekabet edebilmesi için ortakların kooperatifleri aracılığıyla ürün pazarlama sürecine katılmaları oldukça önemlidir. Araştırmanın temel amacı Tarım Kredi Kooperatif (TKK) ortaklarının kooperatifleri aracılığıyla ürün pazarlama durumlarını etkileyen faktörlerin belirlenmesidir. Araştırmanın birincil verileri Iğdır ili TKK ortakları arasından basit tesadüfi örnekleme yöntemine göre seçilen 91 çiftçiyle yüz yüze yapılan anketlerden elde edilmiştir. Ortakların kooperatifleri aracılığıyla ürün pazarlama durumlarını etkileyen faktörlerin belirlenmesinde Binary lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, kooperatif ortaklarının %40,7‟sinin kooperatiflerin ürün pazarlama sürecine katılırken, %59,3‟ünün katılmadığı ve kooperatif ortaklarının kooperatifçilik ve örgütlenme bilinç düzeylerinin oldukça düşük olduğu tespit edilmiştir. Model sonuçları ortakların kooperatifleri aracılığıyla ürün pazarlama durumlarının kooperatiften memnuniyet düzeyinin, eğitim durumlarının ve daha önce kooperatifleriyle olumlu deneyim yaşamış olmalarının istatistiksel olarak pozitif yönde etkilediğini, buna karşın ortakların yaşının istatistiksel olarak negatif yönlü etkilediğini ortaya koymaktadır. Kooperatif ortaklarının TKK aracılığıyla ürün pazarlama durumlarının artırılarak kooperatiflerin piyasadaki güçlerinin artırılabilmesi için ortakların kooperatifin diğer hizmetleriyle memnuniyet düzeylerinin artırılması, daha genç ve lise ve üstü eğitime sahip olan kooperatif ortağı çiftçilerin hedef alınması ve ortakların kooperatifleriyle olumlu deneyim yaşamaları yönünde faaliyetlerin hayata geçirilmesi gerekmektedir. Ayrıca, kooperatiflere ortaklıkta gençleri teşvik edecek politikalar geliştirilmeli ve kooperatif yönetiminde daha genç ve eğitimli çiftçilere ayrıcalık sağlanmalıdır. Bölgede örgütlerin daha etkili olabilmesi için kooperatiflere ortak olan ve olmayan çiftçilere kooperatifleşme ve örgütlenme hakkında sürekli eğitimler verilmesi gerekli görülmektedir.

Abstract:
In order for cooperatives to operate effectively and be sustainable, their members must actively participate in their cooperatives. In order to increase the share of cooperatives in the market and to compete, it is very important for the members to participate in the product marketing process through their cooperatives. The main purpose of the research is to determine the factors affecting the product marketing through the cooperatives of members in the Agricultural Credit Cooperative (ACC). The primary data of this study was obtained via the face to face questionnaires from the selected 91 members of the ACC operating in Igdir province using the simple random sampling method. Binary logistic regression analysis was used to determine the factors affecting product marketing status through the members' cooperatives. According to the results of the research, it has been determined that 40,7% of the cooperative members participate in the product marketing process of the cooperatives, while 59,3% do not, and the cooperatives and organization awareness levels of the cooperative members are quite low. Model results show that while satisfaction of members, education level and have a positive experience with cooperatives had statistically positive effects on the product marketing status through the members' cooperatives; age of members had statistically negative effects. In order to increase the power of the cooperatives in the market by increasing the product marketing situation of the cooperative members through ACC, it is necessary to increase the satisfaction levels of the members with other services of the cooperative, to target the younger and the cooperative member farmers who have high school or higher education, and to carry out activities to ensure that the members have a positive experience with their cooperatives. In addition, policies should be developed to encourage youth in membership with cooperatives, and farmers who are younger and more educated should be privileged in cooperative management. In order for the organizations to be more effective in the region, it is considered necessary to provide continuous trainings on cooperatives and organization to the farmers who are or are not members of the cooperatives.