Peritekstual okumanın ilkokul öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerine, okuma motivasyon ve tutumlarına etkisi
The effect of peritextual reading on primary school students reading comprehension skills, reading motivation and attitudes
Yazar: OSMAN ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖMER YILAR
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Motivasyon = Motivation ; Okuma = Reading ; Okuma türleri = Reading types ; Okuma-anlama = Reading-comprehension ; Okuma-anlama becerisi = Reading-comprehending skill ; Peritekstual okuma = Peritextual reading ; Tutum ölçekleri = Attitude scales ; Tutumlar = Attitudes ; Ölçekler = Scales ; İlkokul öğrencileri = Primary school students

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın temel amacı peritekstual (metni çevreleyen unsurları) okuma yapmanın ilkokul öğrencilerin okuduğunu anlama becerilerine, okuma motivasyonlarına ve okumaya yönelik tutumlarına etkisini araştırmaktır.
Yöntem: Nicel araştırma yöntemi üzerine şekillendirilen çalışmada, yarı deneysel model kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 52'si deney, 50'si kontrol grubu olmak üzere toplam 102 öğrenciden oluşmaktadır. Çalışmada veriler 'Okuduğunu Anlama Testi, Okuma Motivasyonu Ölçeği ve Okumaya Yönelik Tutum Ölçeği' kullanılarak elde edilmiştir. Veriler deney ve kontrol gruplarından ön test ve son test olarak toplanmış, hem grup içi hem de gruplar arası farklara bakılmıştır. 
Bulgular: Araştırmada peritekstual okuma ile okuduğunu anlama becerisi, okuma motivasyonu ve okumaya yönelik tutum arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur. Grup punları incelendiğinde bu farkın deney grubu öğrencileri lehine olduğu görülmüştür.
Sonuç: Araştırma sonucunda peritekstual okuma yapmanın, öğrencilerin okuduğunu anlama becerilerini, okuma motivasyonlarını ve okumaya yönelik tutumlarını geliştirdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
Purpose: The main purpose of this study is to examine the effects of peritextual (the elements surrounding the text) reading on primary school students' reading comprehension skills, reading motivations and attitudes towards reading.
Method: The quasi-experimental model was used in the study, which was shaped on the quantitative research method. The study group of the research consists of a total of 102 students, 52 of which are in the experimental group and 50 are in the control group. In the study, data were collected using the 'Reading Comprehension Test, Reading Motivation Scale and Reading Attitude Scale'. The data were collected from the experimental and control groups as pre-test and post-test, and the differences both within and between groups were examined. 
Findings: In the study, a statistically significant difference was found between peritextual reading and reading comprehension skills, reading motivation and attitude towards reading. When the group scores were examined, it was seen that this difference was in favor of the experimental group students.
Result: As a result of the research, it was determined that doing peritextual reading improves students' reading comprehension skills, reading motivation and attitudes towards reading.