Değişik yaşlarda sütten kesilen dişi buzağıların büyüme ve yaşama gücü özellikleri üzerinde araştırmalar
Studies on the growing and survival capabilities of female calves weaned at various age groups
Yazar: ÖMÜR KOÇAK
Danışman: DOÇ.DR. HALİL GÜNEŞ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Zootekni Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2001
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
53 ÖZET Bu araştırma, Tikveşli Tarım İşletmeleri Kırklareli - Karacadağ Çiftliği'nde yetiştirilen ve değişik yaşlarda sütten kesilen buzağıların, ileriki yaşlardaki gelişme düzeyini ortaya koymak amacıyla yürütülmüştür. Çalışmada, Siyah- Alaca gebe düvelerden aynı dönemde tek doğan 100 dişi buzağı tesadüfi olarak ayrılarak her birinde 20 buzağı bulunan 5 grup oluşturulmuştur. Grupların büyüme özellikleri, yaşama gücü, yem tüketimi ve maliyet analizlerine ait değerler bu materyalden elde edilen verilere dayanılarak yapılmıştır. Büyüme özelliklerinden 180. gündeki canlı ağırlık düzeyleri Grup 28, Grup 35, Grup 42, Grup 56 ve Grup 70 için sırasıyla 160.0 kg, 162.4 kg, 167.7 kg, 169.3 kg, 175.4 kg olarak gerçekleşmiştir. Buzağıların 180. gündeki canlı ağırlıkları için Grup 70 ile Grup 56 ve Grup 42 arasındaki fark önemsizken, bu grupların Grup 35 ve Grup 28 ile aralarındaki fark istatistiki açıdan önemli olmuştur. Grup 56, Grup 42, Grup 35 ve Grup 28 arasındaki farklılıklar önemsiz bulunmuştur. Araştırmada 35 - 42. günden itibaren 180. güne kadar canlı ağırlık artışlarında Grup 35, Grup 42 ve Grup 56 birbirine yakın sınırlar içinde seyretmiş, Grup 28 ise 105. günden itibaren canlı ağırlık artışında Grup 35, Grup54 42 ve Grup 56 'yi yakalayarak aynı düzeyde canlı ağırlık artışlarını gerçekleştirmiştir. Grupların 70. güne kadar Grup 28, Grup 35, Grup 42, Grup 56 ve Grup 70 için tükettikleri konsantre yem miktarları sırasıyla 90.57 kg, 82.72 kg, 68.18 kg, 64.85 kg ve 54.52 kg ve tükettikleri süt miktarı yine sırasıyla 100 litre, 114 litre, 150 litre, 200 litre ve 250 litre olarak belirlenmiştir. Yem tüketimleri incelendiğinde, buzağıların süt içme döneminde içtikleri süt miktarı, yedikleri yemin miktarını etkilediği görülmektedir. Buzağılar içtikleri sütle ihtiyaçlarını karşılayamadığı oranda tükettikleri yem miktarlarını arttırmaktadırlar. Buzağılar sütten kesildikten sonra ihtiyaçlarının tamamını yemden karşılamaları gerektiğinden, tükettikleri yem miktarlarında önemli artışlar meydana gelmiştir. Araştırmada, 180 gün boyunca incelenen 100 dişi buzağıdan ölen olmamış ve gruplardaki buzağılarda kayda alınması gerekecek bir hastalık görülmemiştir. Maliyet analizinde, 70. güne kadar 1 kg canlı ağırlık artışı bakımından en ekonomik olarak yetiştirilen grup olan Grup 3 5 'e göre, toplam maliyetler arasındaki farklılıkların süt birimi olarak karşılıklarına bakıldığında; Grup 28 için buzağı başına 7.8 litre daha az miktarda ve diğer gruplardan Grup 42, Grup 56 ve Grup 70 için sırasıyla 24.5 litre, 71.9 litre ve 113.7 litre daha fazla süt kullanılacağı görülmektedir. Sonuç olarak; dişi buzağıların üretime başlayacağı zamana kadar daha ucuza ve daha sağlıklı olarak yetiştirilmesi için, buzağıların erken sütten kesilmesinin, bakım ve beslemesi iyi olan işletmelerde uygulanabileceği ve ekonomik olarak işletmeye maddi olarak avantajlar sağlayacağı yetiştiricilere önerilebilir.

Abstract:
55 SUMMARY A Try Over The Growning and Survival Capabilities of Weanned Female Calves at Various Age Groups This study was conducted on Tikveşli Agricultural Company Kirklareli- Karacadağ Farm to determine the future development levels of calves weaned at different ages. Hundred female calves born single from Holstein heifers were sentenced randomly to 5 groups each containing 20. Developmental characteristics, survival rate, consuming rate and costs analysis of these groups were done by using the data of this material. Live weights at 180. day of Group 28, Group 35, Group 42, Group 56 and Group 70 was 160.0 kg, 162.4 kg, 167.7 kg, 169.3 kg and 175.4 kg respectively. There was an insignificant statistical difference of 180. days live weight between Group 70 with Group 56 and Group 42. This difference was significant between this group with Group 35 and Group 28. The difference among Groups 56, Group 42, Group 35 and Group 28 were insignificant.56 Live weight gain rate of Group 35, Group 42 and Group 56 from 35-42. days till 180. day have been close to each other, Group 28 has reached the level of Group 35, Group 42 and Group 56 at 105. day and continued at the same live weight gain rate. The feed consumption amounts of Group 28, Group 35, Group 42, Group 56 and Group 70 until the 70. day were 90.57 kg, 82.74 kg, 68.18 kg, 64.85 kg and 54.52 kg, milk consumption for the same groups were 100 litres, 114 litres, 150 litres, 200 litres and 250 litres respectively. The feed consumption of the calves was affected by the amount of milk they consumed. The calves have increased their feed amount as the milk could not cover their nutritive necessities. After weaning feed consumption was increased significantly to maintain their entire needs. There was no dead or detectable sickness among the 100 calves during the entire 180 days of the study. For cost analysis, in 70 days, according to the Group 35 which was the most economically reared group in achieving 1 kg live weight increase, when total costs were compared in milk basis; it was observed that in Group 28 7.8 litre less milk was used per calf and in Group 42, Group 56 and Group 70 respectively 24.5 litres, 71.9 litres and 1 13.7 litres more milk were used. In conclusion, in order to rear female calves more healthy and cheaper until their production age, early weaning can be done on farms with good management and this can provide benefits and advantages to the company.