Diş hekimleri ve diş hekimliği öğrencilerinin ilaca bağli olarak çene  kemiklerinde görülen osteonekrozla ilgili farkindaliklarinin değerlendirilmesi
Evaluation of the awareness of dentists and dental students about druginduced osteonecrosis of the jaw bone
Yazar: YİĞİT ŞENSOY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ YASİN ÇAĞLAR KOŞAR
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Diş Hekimliği Fakültesi / Ağız Diş ve Çene Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Diş Hekimliği Uzmanlık, 2023
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry

Özet:
Diş hekimleri ve diş hekimliği öğrencilerinin ilaca bağlı olarak çene 
kemiklerinde görülen osteonekrozla ilgili farkındalıklarının değerlendirilmesi
Amaç: İlaca bağlı olarak çene kemiklerinde görülen osteonekroz (MRONJ) son 
zamanlarda sıklıkla diş hekimlerinin karşısına çıkan bir durumdur. Çalışmamızda Diş 
hekimleri ve diş hekimliği öğrencilerinin ilaca bağlı olarak çene kemiklerinde görülen 
osteonekrozla ilgili farkındalıklarının değerlendirilmesi sonucu öğrenilen bilgi 
düzeylerinin, katılımcıların mesleki çalışma yılları, mesleki uzmanlık alanları, 
çalıştıkları kurumlar arasında korelasyon olup olmadığını araştırmayı amaçlayan 30 
soruluk bir anket çalışmasıdır.
Materyal ve Metod: Anket özgün olarak hazırlanan 30 sorudan oluşmaktadır. 
Araştırma Google Forms internet sunucusu üzerinden çevrimiçi ve gönüllülük esasına 
uygun olarak yürütülmüştür. Katılımcılara sosyal medya ve mail yoluyla ulaşılmıştır. 
Veriler SPSS 20.0 yazılımı ile analiz edilmiştir. Katılımcılardan elde edilen bilgilerin 
dağılımı frekans analizi ile incelenecektir. Elde edilen bilgilerin çalışma grupları 
arasındaki ilişki ki kare analizi ile incelenecektir. Önem düzeyi p<0.050 olarak 
alınmıştır.
Bulgular: Çalışmamızda katılımcıların MRONJ hastalığının teşhisi, önlenmesi 
ve tedavisiyle ilgili bazı temel bilgilere sahip oldukları görülmüştür. Çalışmamızda 
MRONJ'a sebebiyet verebilecek ilaçlarla ilgili ve MRONJ hastalığının yönetim 
süreciyle ilgili daha detaylı sorular karşısında Ağız, diş ve çene cerrahisi ya da uzmanlık 
öğrencileri dışındaki grupların bilgisinin yeterli olmadığı görülmüştür. Özellikle 
mezuniyet sonrası geçen süreye göre değerlendirdiğimizde, mezun olduktan sonraki 10 
yıl ve üzeri sürede diş hekimlerinde bu bilgilerin unutulduğu ya da eksik olduğu 
görülmüştür. Hekimlerin çalıştıkları kuruma göre değerlendirdiğimizde ise üniversite 
kurumunda çalışan diş hekimlerinin MRONJ'la ilgili farkındalık seviyelerinin daha 
yüksek olduğu gözlemlenmiştir.
Sonuç: Özellikle Ağız, diş ve çene cerrahisi ya da uzmanlık öğrencisi grubunun 
dışındakilerin farkındalıklarının daha düşük olması nedeniyle, diş hekimlerinin ve 
öğrencilerinin MRONJ hastalığıyla ilgili bilgilerini arttıracak eğitim programlarının 
planlanması gerektiği tespit edilmiştir.

Abstract:
Evaluation of the awareness of dentists and dental students about druginduced osteonecrosis of the jaw bones
Aim: Drug-induced osteonecrosis of the jaw bones (MRONJ) is a condition that 
has been frequently encountered by dentists recently. In our study, it is a 30-question 
questionnaire study aiming to investigate whether there is a correlation between the 
level of knowledge learned as a result of evaluating the awareness of dentists and dental 
students about drug-induced osteonecrosis of the jaw bones, the years of professional 
work of the participants, their professional specialization areas, and the institutions they 
work in. 
Material and Methods: The questionnaire consists of 30 original questions. The 
research was conducted online and voluntary via Google Forms web server. Participants 
were reached via social media and e-mail. The data were analyzed with SPSS 20.0
software. The distribution of the information obtained from the participants will be 
analyzed by frequency analysis. The relationship between the study groups of the 
information obtained will be analyzed by chi-square analysis. The significance level 
was taken as p<0.050.
Results: In our study, it was observed that the participants had some basic 
knowledge about the diagnosis, prevention and treatment of MRONJ. In our study, it 
was observed that the knowledge of the groups other than oral and maxillofacial surgery 
or specialty students was not sufficient in the face of more detailed questions about the 
drugs that may cause MRONJ and the management process of MRONJ disease. 
Especially when we evaluated according to the time elapsed after graduation, it was 
observed that the knowledge of dentists who have been practicing for 10 years or more 
was forgotten or incomplete. When we evaluated according to the institution where the 
physicians work, it was observed that dentists working in university institutions had
higher awareness levels about MRONJ.
Conclusion: It was determined that training programs should be planned to 
increase the knowledge of dentists and students about MRONJ disease, especially since 
the awareness of those outside the oral and maxillofacial surgery or specialty student 
group is lower.