Bursa basınında göçmen izleri: Balkanlarda Türk Kültürü dergisi
İmmigrant traces in Bursa press: The journal of Turkish Culture on the Balkans
Yazar: TEMEL KARAOĞLAN
Danışman: PROF. DR. HÜSEYİN MEVSİM
Ankara Üniversitesi / Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü / Balkan Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
"Balkanlarda Türk Kültürü" Dergisi (1-100), Bulgaristan Türklerinin Bulgaristan Halk Cumhuriyeti'nden Türkiye Cumhuriyeti'ne yaşanan ve Büyük Göç olarak bilinen göç hadisesinden iki yıl sonra göçmen şehri Bursa'da, Balkan Türkleri Göçmen ve Mülteci Dernekleri Federasyonu'nun (BGF) yayın organı olarak 1991 yılında yayın hayatına başlamıştır. Osmanlı devletinin balkanlara yayıldığı ve 1877 yılı itibari ile tersine göçün yaşandığı Bursa'da, manevi ve sembolik anlamda balkan coğrafyasını içerecek şekilde bir derginin çıkarılması oldukça etkileyici olmuştur. "Balkanlarda Türk Kültürü" Dergisi, Balkan Türklüğü penceresinde kamuoyunun oluşturulması, siyasi erkin yönlendirilmesi, iletilecek mesajın yurtiçi ve yurtdışında daha vurgulu seslendirilmesi, sonraki kuşaklara yazılı kültürel ve edebi eserler bırakılması, Türkiye'nin balkanlar ile olan bağının azaltılan Türk nüfusa rağmen sürdürülmesi için kültürel bir kale vazifesi üstlenmiştir.
Çalışmamızın ilk bölümünde, Balkan göçmenlerinin yoğun olarak yaşadığı büyükşehirlerimizde çıkarılan ve asıl araştırma konumuz olan "Balkanlarda Türk Kültürü" Dergisi'ne yazılarıyla katkı sağlayan göçmenlere ait seçme dergilerin ilk sayıları analiz edilmiş ve incelenmiştir. İkinci bölümde, Balkanlardan yoğun göç almış olan Bursa ilimizde yayınlanan derginin yayın hayatına başlama süreci, yayın programı ve içeriği ile dergide yazısı bulunan yazarlar, Balkan Türkleri Göçmen ve Mülteci Dernekleri Federasyonu (BGF) kurucu genel başkanı ve derginin sahibi Mümin Gençoğlu ile BGF hakkında bilgiler verilmiştir. Üçüncü bölümde, "Balkanlarda Türk Kültürü" Dergisi'nin konu ve içerik analizi (Tarih, Kültür ve Sanat, Edebiyat, Haber/Aktüalite, Göç ve Yöresel Tanıtım) yapılmıştır. Dördüncü bölümde, "Balkanlarda Türk Kültürü" Dergisi'nin, dönemsel analizi genel yayın yönetmenlerinin izleri kapsamında incelenmiştir. Ve ayrıca Soğuk Savaş sonrası derginin balkanlara bakışı ile yeni yüzyılda balkanlarda yaşanan gelişmelere dair derginin görüşleri sunulmuştur.

Abstract:
The Journal of "Turkish Culture in the Balkans" (Issue 1-100) started its publication life in 1991 as the publication organ of the Federation of Balkan Turks Immigrant and Refugee Associations (BGF) in Bursa, the city of immigrants, two years after the migration of Turks from the People's Republic of Bulgaria to the Republic of Türkiye, known as the Great Migration. It was quite impressive to publish a magazine that covers the Balkan geography in a spiritual and symbolic sense in Bursa, where the Ottoman state spread to the Balkans and the reverse migration took place as of 1877. The Journal of "Turkish Culture in the Balkans" has served as a cultural castle role to create a public opinion from the perspective of Balkan Turks, to guide political masters, to convey the message that is to be delivered to home and abroad more enthusiasticlly, to leave written cultural and literary works to the next generations, and to maintain the Türkiye's ties with the Balkans despite the decreasing Turkish populations.
In the first part of the study, the first issues of the selected magazines, belonged to the immingrants who contributed to The Journal of "Turkish Culture in the Balkans"- the main topic of this study- via their articles and published in the metropolitan cites, in which Balkan immigrants live densely, were analysed and examined. In the second part, the information was given about the starting of publication process, publication programme and the content of the magazine which was published in Bursa, a city that had recieved intense immigration from the Balkans, as well as the authors who wrote in the magazine, the Founding President of the Federation of Balkan Turks Immigrant and Refugee Associations (BGF) and the owner of the magazine, Mümin Gençoğlu and BIA. In the third part, the subject and content analysis of the Journal of "Turkish Culture in the Balkans" (History, Culture and Art, Literature, News/Actuality, Migration and Local Promotion) was made. In the third part, The periodic analysis of the Journal of "Turkish Culture in the Balkans" was examined within the scope of the traces of the editors-in-chief. And also the magazine's view of the Balkans after the Cold War and the magazine's views on the developments in the Balkans in the new century was provided.