OECD ülkelerinde vergi gelirlerinin milli gelire etkisi: Panel veri analizi
The effect of tax revenues on national income in OECD countries: Panel data analysis
Yazar: UĞUR UYGUN
Danışman: PROF. DR. MEHMET EMİN ALTUNDEMİR
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Maliye = Finance

Özet:
Belirli bir zaman içerisinde bir ülkede meydana gelen mal ve hizmet üretimindeki artışlar ekonomik büyüme olarak ifade edilmektedir. Bir ülkede belirli bir dönemde üretilen mal ve hizmetlerin net değeri ise milli gelir olarak tanımlanmaktadır. Net değere ulaşabilmek amacıyla belli bir döneme ilişkin safi milli hasıla değerinden o ekonomi için temin edilmekte olan dolaylı vergilerin çıkarılması gerekmektedir.
Bu çalışmanın konusunu OECD ülkelerinin vergi yapısının incelenmesi ve ekonomiye yaptıkları katkıların araştırılması oluşturmaktadır. Çalışmada ulaşılmak istenen amaç, adalet bakımından incelenen OECD ülkelerindeki dolaylı ve dolaysız vergilerin ağırlık durumuna bakmak ve bu bağlamda toplanan vergilerin ekonomik büyümeye katkı düzeyini ölçmektir. Bu bağlamda analiz kısmı için verilerine ulaşılabilen 32 OECD ülkesi 1995-2019 dönemini kapsayacak biçimde analiz edilmektedir. OECD ülkelerinde vergilerin ekonomik büyümeye ve milli gelire etkilerinin araştırıldığı çalışmada elde edilen sonuçlara göre uygulanmakta olan vergi politikalarının devam edilmesine veya politika değişikliğine gidilmesi gerekliliğini belirtmesi bakımından çalışma önem arz etmektedir. 
Çalışmanın ilk bölümünde vergilemenin teorik çerçevesi ve ekonomik etkileri genel anlamda tanımlanarak bilgiler verilmektedir. Çalışmanın ikinci bölümünde milli gelire oranı bakımından bütçe açığı en fazla olan ülkelerden Yunanistan ile Amerika Birleşik Devletleri; mili gelire oranı bakımından bütçe fazlası olan ülkelerden Norveç ve Kore'nin vergi türleri ile vergi oranları detaylı biçimde incelenerek Türkiye ile tablo ve grafikler üzerinden bir karşılaştırma yapılmaktadır. Çalışmanın üçüncü bölümünde OECD ülkelerinde uygulanan vergilerin milli gelire etkisinin ekonometrik analizi yapılmaktadır. Elde edilen sonuçlara göre analize tabi tutulan OECD ülkeleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde gelir vergisi, kurumlar vergisi ve toplam vergilerin milli gelire olan etkilerinin pozitif ve anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Abstract:
Increases in the production of goods and services in a country over a certain period of time are referred to as economic growth. The net value of goods and services produced in a country in a certain period is defined as national income. In order to reach the net value, it is necessary to subtract the indirect taxes provided for that economy from the gross national product value for a certain period.
The subject of this study is to analyze the tax structure of OECD countries and to investigate their contributions to the economy. The aim of the study is to look at the weight of direct and indirect taxes in OECD countries analyzed in terms of fairness and to measure the level of contribution of the taxes collected to economic growth in this context. In this context, 32 OECD countries whose data are available for the analysis part are analyzed for the period 1995-2019. According to the results obtained in the study investigating the effects of taxes on economic growth and national income in OECD countries, the study is important in terms of indicating the necessity to continue the tax policies being implemented or to make policy changes. 
In the first part of the study, the theoretical framework of taxation and its economic effects are defined in general terms. In the second part of the study, the tax types and tax rates of Greece and the United States, the countries with the highest budget deficit as a percentage of national income, and Norway  and Korea, the countries with budget surpluses as a percentage of national income, are analyzed in detail and a comparison is made with Turkey through tables and graphs. In the third part of the study, an econometric analysis of the effect of taxes on national income in OECD countries is made. According to the results obtained, when the OECD countries analyzed as a whole are evaluated, it is concluded that the effects of income tax, corporate tax and total taxes on national income are positive and significant.