Kan basıncı ölçümünde kol, sırt ve ayakların desteklenmesinin kan basıncı üzerine etkisi
Effect of supporting arm, back and feet on blood pressure measurement
Yazar: METİN TUNCER
Danışman: PROF. DR. LEYLA KHORSHTD
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Esasları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Amaç: Sağlık çalışanlarının kan basıncı ölçümünde kılavuzlara uyma oranı düşüktür. Kan basıncı ölçümünün hatalı ölçülmesi hastaların yanlış tanı almalarına gereksiz ilaç kulanmalarına ve maliyete yol açabilmektedir. Ayrıca yanlış kan basıncı ölçümü nedeniyle tanı ve tedavi alması gereken hastalar gözden kaçabilmektedir. Bu çalışma kan basıncı ölçümünde sırtı desteksiz bırakma, kolu desteksiz bırakma ve ayakları desteksiz bırakma hatalarının ölçüm sonuçlarına etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tasarımda osilometrik kan basıncı ölçümü tekniği kullanılarak 111 üniversite öğrencisiyle yürütülmüştür. Çalışmada bireyler üzerinde üç hatalı ölçüm türü (sırt desteksiz bırakılarak, kol desteksiz bırakılarak, ayaklar desteksiz bırakılarak) ve bir doğru ölçüm türü (kılavuzlara uygun standart ölçüm prosedürü) uygulanmıştır. Ölçümler başlamadan önce bireyler beş dakika dinlendirilmiş ve her ölçüm türünde birer dakika dinlenme araları verilerek aynı koldan üç ölçüm yapılmış ve ortalamaları alınmıştır. Ayrıca tüm ölçüm türleri arasında beşer dakika dinlenme arası verilmiştir. 
Bulgular: Çalışmaya katılan 111 kişinin yaş ortalaması 21.95±1.57 ve beden kitle indeksi ortalama değeri 20.87±2.46'dır. Çalışmaya katılanların %83.8'i kadın, %16.2'si erkektir. Standart ölçümde sistolik / diyastolik ortalamaları 103.98±8.28/70.33±7.05 olarak bulunmuştur. Ortalamalar hatalı ölçüm türlerine göre incelendiğinde ise; sırt desteksiz ölçümde 105.00±8.91/70.80±7.50 mmHg, ayaklar desteksiz ölçümde 106.26±9.27/72.91±8.15 mmHg, kol desteksiz ölçümde ise 104.76 ± 9.39/70.21±8.06 mmHg olarak bulunmuştur. Hatalı ölçümler standart ölçümle karşılaştırıldığında; ayak desteksiz ve sırt desteksiz sistolik kan basıncı ortalamalarının anlamlı olarak daha yüksek olduğu bulunurken, diyastolik kan basıncı ortalamalarında ise sadece ayak desteksiz diyastolik kan basıncı ortalamasının anlamlı olarak daha yüksek olduğu bulunmuştur. Kol desteksiz ölçüm ve standart ölçüm arasında anlamlı fark bulunmamıştır.  
Sonuç: Çalışmamızda, ayaklar desteksiz bırakıldığında yapılan ölçümlerin sistolik kan basıncı ve diyastolik kan basıncı ortalamasının standart ölçüm prosedürüne göre sırasıyla sırasıyla 2,28 mmHg / 2,58 mmHg daha yüksek çıktığı bulunmuştur. Sırtın desteklenmediği hatalı pozisyonda ise, standart ölçüm prosedürüyle karşılaştırıldığında sistolik ve diyastolik kan basıncında sırasıyla 1,02 mmHg / 0,47 mmHg daha yüksek çıktığı bulunmuştur. Kol desteksiz ölçümde ise anlamlı fark bulunmamıştır.

Abstract:
Objective: Compliance with guidelines in measuring blood pressure among healthcare workers is low. Incorrect measurement of blood pressure can lead to patients receiving wrong diagnoses, unnecessary medication use, and financial burden. In addition, patients who need to receive diagnosis and treatment may be overlooked due to incorrect blood pressure measurement. This study was conducted to determine the effect of errors in blood pressure measurement, such as leaving the back unsupported, leaving the arm unsupported, and leaving the feet unsupported, on measurement results. 
Materials and Methods: The oscillometric blood pressure measurement technique was used with 111 university students in a descriptive design. In the study, three types of incorrect measurements (unsupported back, unsupported arm, and unsupported feet) and one correct measurement type (standard measurement procedure according to guidelines) were applied to individuals. Prior to measurements, individuals were rested for five minutes, and three measurements were taken from the same arm with one-minute rest intervals and their averages were calculated for each measurement type. Additionally, five-minute rest intervals were given between all measurement types. 
Results: The mean age of the 111 participants was 21.95±1.57, and the mean body mass index was 20.87±2.46. Of the participants, 83.8% were female and 16.2% were male. The systolic/diastolic averages in the standard measurement were found to be 103.98±8.28/70.33±7.05. When the averages were analyzed according to erroneous measurement types, the systolic/diastolic averages were found to be 105.00±8.91/70.80±7.50 mmHg in the unsupported back measurement, 106.26±9.27/72.91±8.15 mmHg in the unsupported feet measurement, and 104.76 ± 9.39/70.21±8.06 mmHg in the unsupported arm measurement. When the erroneous measurements were compared with the standard measurement, it was found that the systolic blood pressure averages were significantly higher in the unsupported feet and unsupported back measurements, while only the unsupported feet diastolic blood pressure average was significantly higher. There was no significant difference between the unsupported arm and standard measurements.
 Conclusion: Our study found that when the feet were unsupported during measurement, the mean systolic and diastolic blood pressure values were 2.28 mmHg / 2.58 mmHg higher than the standard measurement procedure, respectively. In the incorrect position where the back was unsupported, it was found that the systolic and diastolic blood pressure values were 1.02 mmHg / 0.47 mmHg higher than the standard measurement procedure, respectively. No significant difference was found in unsupported arm measurement.