Kan kültüründe karbapeneme duyarlı ve dirençli klebsiella pneumoniae üreyen hastaların klinik ve laboratuvar bulgularının karşılaştırılması ve mortaliteyi etkileyen faktörler
Comparison of clinical and laboratory findings of patients with carbapenem susceptible and resistant klebsiella pneumoniae growth in blood culture and factors affecting mortality
Yazar: SALİH EMRE
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA TANER YILDIRMAK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Antibiyotikler = Antibiotics ; Bakteriyemi = Bacteremia ; Enterobacteriaceae = Enterobacteriaceae ; Kan kültürü = Blood culture ; Karbapenemler = Carbapenems ; Klebsiella enfeksiyonları = Klebsiella Infections ; Klebsiella pneumoniae = Klebsiella pneumoniae ; Mortalite = Mortality ; İlaçlara direnç-bakteriyel = Drug resistance-bacterial

Özet:
Antibiyotiklere dirençli bakterilerle gelişen enfeksiyonlar son yıllarda önemli
bir sorun haline gelmiştir. Karbapenem dirençli Klebsiella pneumoniae (KDKP)
enfeksiyonları da giderek artan sıklıkta görülmektedir. Bakteriyemi olguları yüksek
morbidite ve mortalite ile seyreder ve tedavi seçenekleri kısıtlıdır. KDKP
bakteriyemisi gelişimi için risk faktörlerinin belirlenmesi mortaliteyi azaltabilir. Bu
çalışmada KDKP ve karbapenem duyarlı Klebsiella pneumoniae bakteriyemisi olan
hastaların çeşitli özelliklerinin karşılaştırılması ve mortaliteyi etkileyen faktörlerin
belirlenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem
SBÜ Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu Şehir Hastanesi'nde yatarak tedavi gören
hastalardan 1 Ocak 2015- 31 Aralık 2018 tarihleri arasında alınan kan kültürlerinde
Klebsiella pneumoniae üreyen 18 yaş ve üstü hastalar retrospektif olarak incelendi.
Hasta bilgileri ve kültür sonuçları hastane bilgi yönetim sisteminden elde edildi. 18
yaş altı hastalar, kan dışı örnekler ve üremeden sonraki 30 günlük takipten çıkan
hastalar çalışmaya dahil edilmedi.
Bulgular
2015-2018 yılları arasında kan kültüründe Klebsiella pneumoniae üreyen 179
hasta çalışmaya dahil edildi. 82 hastada karbapeneme duyarlı, 97 hastada karbapeneme
dirençli Klebsiella pneumoniae üredi. Gruplar arasında yaş ve cinsiyet bakımından
anlamlı fark saptanmadı. Eşlik eden hastalıklardan solid tümör varlığı karbapenem
duyarlı grupta anlamlı olarak yüksek bulundu. KDKP grubundaki hastaların üreme
anında YBÜ'de takip edilme ve MV uygulanma oranları anlamlı olarak yüksek
saptandı.
Dirençli grupta üreme öncesi karbapenem, aminoglikozid, gram-pozitif etkili
antibiyotikler ve kolistin kullanımı anlamlı olarak yüksek saptandı, duyarlı grupta ise
sefalosporin kullanımı yüksek bulundu. Üreme sonrasında dirençli grupta
aminoglikozid, kolistin ve tigesiklin kullanımı anlamlı olarak yüksekken, duyarlı
grupta beta-laktam/beta-laktamaz inhibitörü kombinasyonu ve kinolon kullanımı 
yüksek bulundu.
30 günlük mortalite karbapenem duyarlı grupta %22, karbapenem dirençli
grupta %52,6 olarak saptandı (p=0,001). Mortalite olan olgularda ileri yaş ve akciğer
hastalığı varlığı anlamlı olarak yüksek bulundu. Karbapenem direnci mortalite için risk
faktörü olarak saptandı. 2.-3. basamak YBÜ'de tedavi görme, YBÜ ve MV öyküsü de
mortalite görülen grupta daha yüksekti. Üreme öncesi karbapenem ve gram-pozitif
etkili antibiyotik kullananlarda mortalite oranı daha yüksek bulunurken üreme sonrası
kolistin ve gram-pozitif etkili antibiyotik kullananlarda mortalite anlamlı olarak daha
yüksekti. Karbapenem dirençli grupta kombine antibiyotik tedavisi verilenlerde
mortalite anlamlı olarak düşük bulundu.
Sonuç
Dirençli enfeksiyon gelişimini önlemek için uygunsuz ve gereksiz antibiyotik
kullanımından kaçınılmalıdır. KDKP enfeksiyonlarının tedavisi zor ve mortalitesi
yüksek olduğu için enfeksiyon kontrol önlemlerine dikkat edilmeli, KDKP üremesi
olan hastalarda kombinasyon tedavisi tercih edilmelidir.
Anahtar kelimeler: Bakteriyemi, Karbapenem-dirençli Enterobacteriaceae,
Klebsiella pneumoniae, Mortalite

Abstract:
Objective
Infections caused by antibiotic-resistant bacteria have become an important
problem in recent years. Carbapenem-resistant Klebsiella pneumoniae (CRKP)
infections are also seen with increasing frequency. Bacteremia cases progress with
high morbidity and mortality, and treatment options are limited. Identifying risk
factors for the development of CRKP bacteremia may reduce mortality. The aim of
this study is to compare various characteristics of patients with CRKP and carbapenem
susceptible Klebsiella pneumoniae bacteremia and to determine the factors affecting
mortality.
Materials and Methods
Patients aged 18 years and older who had Klebsiella pneumoniae growth in
blood cultures taken between January 1, 2015 and December 31, 2018 among
inpatients at Prof. Dr. Cemil Taşcıoğlu City Hospital were retrospectively analyzed.
Patient information and culture results were obtained from the hospital information
management system. Patients under 18 years of age, non-blood samples, and patients
who were lost to follow-up for 30 days after growth were not included in the study.
Results
179 patients with Klebsiella pneumoniae growing in blood culture between
2015-2018 were included in the study. Klebsiella pneumoniae were susceptible to
carbapenems in 82 patients and resistant to carbapenems in 97 patients. There was no
significant difference between the groups in terms of age and gender. The presence of
solid tumors among the accompanying diseases was found to be significantly higher
in the carbapenem susceptible group. The rates of being followed up in the ICU and
being applied MV at the time of growth were found to be significantly higher in the
patients in the CRKP group.
Use of carbapenems, aminoglycosides, gram-positive antibiotics and colistin
before growth was found to be significantly higher in the resistant group, use of
cephalosporins was higher in the susceptible group. While the use of aminoglycosides, 
ix
colistin and tigecycline was significantly higher in the resistant group after growth, the
use of beta-lactam / beta-lactamase inhibitor combination and quinolones was found
to be higher in the susceptible group.
The 30-day mortality was 22% in the carbapenem sensitive group and 52.6%
in the carbapenem resistant group (p = 0.001). Advanced age and presence of lung
diseases were found to be significantly higher in cases with mortality. Carbapenem
resistance was found to be a risk factor for mortality. Treatment in 2
nd
-3
rd level ICU,
history of ICU and MV were also higher in the group with mortality. The mortality
rate was higher in those who used carbapenems and gram-positive antibiotics before
growth, while the mortality rate was significantly higher in those who used colistin
and gram-positive antibiotics after growth. Mortality was found to be significantly
lower in the carbapenem-resistant group who were given combined antibioticstherapy.
Conclusion
Inappropriate and unnecessary use of antibiotics should be avoided to prevent
the development of resistant infections. Since the treatment of CRKP infections is
difficult and has a high mortality, attention should be paid to infection control
measures, and combination therapy should be preferred in patients with CRKP.
Keywords: Bacteremia, Carbapenem-Resistant Enterobacteriaceae, Klebsiella
pneumoniae, Mortality