İnmeli hastalarda bilateral aktivite yeteneğinin oturma ve ayakta durma poziyonlarında incelenmesi
Investigation of bilateral activity ability in sitting and standing positions in stroke patients
Yazar: SEVİN ERTOPUZ
Danışman: DOÇ. DR. BURCU ERSÖZ HÜSEYİNSİNOĞLU
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Duruş = Posture ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Oturma = Settlemet ; Vücut pozisyonu = Body position ; Ölçekler = Scales ; Üst ekstremite = Upper extremity ; Üst ekstremite = Upper extremity ; İnme = Stroke

Özet:
Bilateral üst ekstremite fonksiyonu günlük yaşam aktivitelerine katılım açısından önemlidir. Vücut pozisyonu üst ekstremite fonksiyonlarını etkileyebilecek bir faktördür. İnmeli hastaların bilateral aktivite yeteneğini ayakta durma ve oturma pozisyonunun nasıl etkilediği hakkında literatürde sınırlı bilgi bulunmaktadır. Ayrıca inmeli hastalarda bilateral üst ekstremite yeteneğini değerlendiren Türkçe'ye kültürlerarası adaptasyonu yapılmış ölçeğe rastlanmamıştır. Bu çalışmada amacımız; inmeli hastalarda Chedoke Arm and Hand Activity-9 (CAHAI-9) ölçeğinin Türkçe versiyonunu geliştirmek, geçerlik ve güvenirliğini değerlendirmek ve ölçek ile oturma ve ayakta durma pozisyonunda bilateral üst ekstremite yeteneğini incelemektir.
Çalışmaya 56 inmeli hasta dahil edildi. Katılımcılara CAHAI-9 ölçeğinin Türkçe adaptasyon ve validasyon çalışması kapsamında İnme Etki Ölçeği (İEÖ) ve Kol, Omuz Ve El Sorunları Anketi ölçekleri (DASH) uygulandı. Katılımcıların oturma ve ayakta durma pozisyonlarındaki bilateral aktivite yetenekleri Türkçeye adapte edilmiş CAHAI-9 ile değerlendirildi. Hastaların üst ekstremite motor fonksiyon düzeyi Fugl-Meyer Değerlendirmesi- Üst Ekstremite Bölümü ile değerlendirildi.
CKEAE-9'un Crohnbah's alpha ile test edilen iç tutarlılık değeri 0,967 olarak mükemmel seviyede bulundu. DASH, İEÖ (aktivite) ve İEÖ (el) ile karşılaştırıldığında korelasyon katsayıları (r) sırasıyla -0,747, 0.815 ve 0.814 olarak kaydedildi. Ayakta durma pozisyonundaki bilateral aktivite yeteneği oturma pozisyonuna göre istatisiksel olarak daha yüksekti (p<0,05). Her iki pozisyonda da üst ekstremite motor fonksiyon düzeyi ile bilateral aktivite yeteneği arasında anlamlı ilişki saptandı (p<0.01). 
Sonuçta; CKEAE-9 Türkçe versiyonunun inmeli hastalarda kullanımı geçerli ve güvenilir bulunmuştur. İnmeli hastalarda ayakta durma pozisyonu üst ekstremite bilateral aktivite performansında avantaj sağlayabilir, ancak bu durum ileriki çalışmalarda klinik anlamlılık açısından da incelenmelidir. Limitli üst ektremite motor fonksiyonu bilateral aktivite yeteneğini olumsuz etkileyen faktörler arasındadır. 
Anahtar Kelimeler: İnme, bilateral fonksiyonlar, üst ekstremite, vücut pozisyonu, CAHAI-9.

Abstract:
Bilateral upper limb function is important for participation in daily life activities. Body position is a factor that can affect upper limb functions. There is not enough information in the literature about how standing and sitting position affects bilateral activity ability of stroke patients. Our aim in this study; To develop the Turkish version of the Chedoke Arm and Hand Activity-9 scale in stroke patients and to examine the bilateral upper extremity ability in sitting and standing positions with this scale.
56 patients with stroke are included in the study. Upper extremity motor level was evaluated with Fugl-Meyer Assessment-Upper Extremity. The bilateral activity abilities of the participants were evaluated Chedoke Arm and Hand Activity-9 (CAHAI-9). SIS and DASH scales were used for validation study.
The Crohnbach's alpha was found as in order of 0.967 in excellent level. Correlation coefficients with the sımılar forms were recorded as r: -0.747, r: 0.815, and r: 0.814 for DASH, SIS (activity) and SIS (hand), respectively. Bilateral activity ability in standing position was statistically higher than in sitting position (p<0.05). A significant relationship was found between upper extremity motor function level and bilateral activity ability in both positions (p <0.01).
In conclusion, The Turkish version of the CAHAI-9 scale was found to be valid and reliable. Our study showed that patients had better bilateral upper extremity performance in the standing position. Upper extremity motor function level and the affected side are found to be important factors affecting bilateral activity ability.

Key Words: Stroke, upper extremity, bilateral activity, body position, CAHAI-9.