Psikiyatrik hastalıkların tanısı için ontoloji tabanlı bir bilgi sisteminin geliştirilmesi
Development of an ontology-based information system for the diagnosis of psychiatric diseases
Yazar: ELİF MUSLU
Danışman: PROF. DR. MURAT OSMAN ÜNALIR
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Bilgisayar Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
Psikiyatrik hastalıkların tanısını doğru koyabilmek doğru tedaviyi uygulayabilmek açısından çok önemli bir basamak olarak görülmektedir. Sağlık hizmeti alırken klasik hekim-hasta ilişkisi göz önüne alındığında hekimin uzmanlık bilgisi dahilinde hastaya tanı koyulmaktadır. "DSM-5 tanı ölçütleri kitabı" referans alınarak bir standart ortaya çıkarmak doğru ve hızlı tanının konulabilmesi açısından çok önemli olmaktadır. Ayrıca ortaya çıkarılan standart ile bilgiyi iyi bir şekilde tanımlayarak farklı sistemlerde de yeniden kullanılabilirliği ve paylaşılabilirliği sağlayacaktır.
Doğru konulmayan bir tanı ile devamında yanlış tedavi hastayı ve hastanın çevresini büyük ölçüde etkilemektedir. Hazırlanan bu tez çalışmasında, Psikiyatri Anabilim dalı tarafından tanı ve tedavisi yapılan 12 farklı psikiyatrik hastalığın tanısını koymaya yardımcı olması ve yanlış tanının konulmasının önüne geçilmesi amacıyla Psikiyatrik Hastalıkların Tanısı için Ontoloji Tabanlı Bir Bilgi Sistemi(PHTBS) geliştirilmiştir.  PHTBS ile hastanın semptomları ve diğer bilgileri sistemde saklanarak tanı koyulmasına yardımcı olmaktadır. DSM-5 tanı ölçütleri kitabı içerisindeki tanı ölçütleri referans alınarak geliştirilen Psikiyatrik Hastalıklar Tanı Ontolojisi(PHTO), psikiyatrik hastalıklara ait semptom, süre ve diğer ilgili verileri modellenerek PHTBS'in bilgi tabanı olarak kullanılmaktadır. PHTO içerisindeki Semantik Web Kural Dili (SWRL) kullanılarak oluşturulmuş kurallar ile tanı koyma aşamasında bilgi çıkarımı sağlanmaktadır.

Abstract:
Correct diagnosis of psychiatric illnesses is thought to be a particularly important stage in implementing the appropriate treatment. In most healthcare systems, a patient's diagnosis triggers the start of therapy. In some medical systems, a patient's psychiatric illness is diagnosed before therapy may begin. To achieve an accurate and speedy diagnosis, it's crucial to set a standard that takes the "DSM-5 diagnostic criteria book" into consideration. Additionally, the data is clearly specified by the accepted standard. With well-defined information, reusability and shareability will also be guaranteed.
The patient and the patient's environment are greatly impacted by incorrect diagnosis and therapy. An ontology-based information system (PHTBS) for the diagnosis of psychiatric diseases was created in this thesis study to aid in the diagnosis of the twelve various psychiatric diseases that the Department of Psychiatry diagnoses and treats as well as to prevent misdiagnosis. PHTBS allows for the storage of the patient's symptoms and other data, which aids in diagnosis. By simulating the signs, duration, and other pertinent information of psychiatric diseases, the Psychiatric Diseases Diagnostic Ontology (PHTO), which was created with reference to the diagnostic criteria in the DSM-5 diagnostic criteria book, serves as the knowledge base for PHTBS.