Musul
Reşidiye ağzı (şekil bilgisi) / Mosul / Rashidiye dialect (morphology)
Yazar: MOHAMMED HUSSEIN AHMED SALEH
Danışman: PROF. DR. TALİP DOĞAN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Dilbilim = Linguistics
Dizin: Anadolu ağızları = Anatolia dialects ; Ağızlar = Dialects ; Biçimbilim = Morphology ; Dil bilgisi = Grammar ; Dil bilim = Linguistics ; Irak-Musul = Iraq-Mosul ; Irak-Musul-Reşidiye = Iraq-Mosul-Rashidiye ; Türk lehçeleri = Turkish dialects ; Türkmen ağzı = Turkmen dialect ; Türkmenler = Turkomans

Özet:
Irak Türkmen Türkçesi, Azerbaycan Türkçesi ağızları içinde değerlendirilmektedir. Irak Türkmen ağızları aynı çizgide olmasına rağmen kimi ağız farklılıkları görülmüştür. Bu farklılıkların en önemlisi "ng" sesinin "v" ve "y"ye değişmesi açısından başlıca iki gruba ayrılmaktadır. Bu çalışmada "y" grubuna dâhil olan Musul ilinin Reşidiye Türkmen kasabası ağzının şekil bilgisi araştırılmıştır. Çalışmamız Giriş, İnceleme, Metinler, Sözlük olmak üzere dört bölümden oluşmaktadır. 
Giriş bölümünde Musul Türkmenlerinin  ve özellikle Reşidiye Türkmen kasabası hakkında bilgi verilmiştir. Irak Türkmen Türkçesiyle ilgili yapılan çalışmalar üzerinde durulmuştur. Reşidiye'nin tarihçesi, coğrafyası, bölgenin kültürel özellikleri, nüfusu, Reşidiye kasabasının adı hakkında ve bu bölgede yaşayan Türkmen aşiret ve aile adları hakkında bilgi verilmiştir. 
İnceleme bölümünde Reşidiye'den derlediğimiz metinlerin şekil bilgisi incelemesi yer almaktadır. Reşidiye Türkmen ağzının şekil bilgisi özellikleri ortaya koyulmuştur. Tespit edilen karakteristik özelliklerden hareketle Reşidiye ağızlarının Irak Türkmen Türkçesi ağızları arasında yeri tespit edilmiştir. 
Sözlük bölümü ise Türkiye Türkçesinde kullanılmayan ve fonetik açıdan tanınmayan kelimelerden oluşur. Kelimelerin Türkçe anlamları alfabetik olarak verilmiştir.  Musul Türkmen Reşidiye ağzı üzerinde şimdiye kadar hiçbir çalışma yapılmamıştır. Bu Türkmen bölgenin dil özelliklerini ortaya koymak hedefiyle hazırlanmıştır.

Abstract:
Azerbaijani Turkish dialects assess Iraqi Turkmen Turkish. Despite the fact that Iraqi Turkmen dialects are similar, there are some distinctions. In terms of the transformation of the "ng" sound to "v" and "y," the most significant changes are split into two groups. The morphology of the Reşidiye Türkmen dialect of Mosul province, which belongs to the "y" group, was researched in this study. Our research is divided into four sections: an introduction, a review, texts, and a dictionary.
The introduction section contains information about the Turkmen of Mosul, particularly the town of Reşidiye. The importance of Iraqi Turkmen Turkish studies is stressed. The history of Reşidiye, its topography, its cultural traits, its people, the name of the town of Reşidiye, and the names of the Turkmen tribes and families who live in this region were all discussed.
A morphological analysis of the texts we compiled from Reşidiye may be found in the analysis section. The morphological characteristics of the Turkmen dialect of Reşidiye have been discovered. The position of Reşidiye dialects among Iraqi Turkmen Turkish dialects has been identified based on the determined distinguishing criteria.
The dictionary part contains words that aren't used in Turkish and aren't phonetically recognized. The meanings of the words in Turkish are listed alphabetically. So far, no research has been done on the Mosul Turkmen Rashidiye's mouth. It was written with the intention of displaying the Turkmen region's linguistic characteristics.