İlkokul öğrencileri için okuduğunu anlamaya yönelik program geliştirme çalışması
Developing program study intended for primary school students' reading comprehension skills
Yazar: ERTUĞRUL ÇAM
Danışman: PROF. DR. MUHAMMET BAŞTUĞ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okuma akıcılığı = Reading fluency ; Okuma-anlama = Reading-comprehension

Özet:
Bu çalışmanın amacı ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerine yönelik hazırlanan okuduğunu anlama programının öğrencilerin okuduğunu anlama becerileri üzerindeki etkisini incelemektir. Bu bağlamda araştırmada öğrencilerin okuma yönelik tutum, okuma motivasyonu, akıcı okuma becerileri ve okuduğunu anlama stratejileri bir bütün olarak ele alınmıştır. Araştırma karma desende yürütülmüş olup nicel bölüm ön test son test kontrol gruplu yarı deneysel desen tasarımında, nitel bölüm ise durum çalışması tasarımından oluşmaktadır. Araştırma 2021-2022 eğitim öğretim yılı birinci döneminde Ankara ili Mamak ilçesinde bulunan iki devlet okulunun 18 şubesinde 353 öğrenciyle yürütülmüştür. Araştırmada deney ve kontrol gruplarına ön test uygulaması olarak; okumaya yönelik tutum ölçeği, okuma motivasyonu ölçeği, okuma hızı ve prozodik okuma ölçeği, bilgilendirici ve hikaye edici türde iki adet okuduğunu anlama testi uygulanmıştır. Deney grubuna araştırmacı tarafından hazırlanan okuduğunu anlama becerilerini geliştirme programı (OKAP) 15 hafta toplam 30 saat uygulanmış kontrol grubuna herhangi bir müdahalede bulunulmamıştır. OKAP'ın uygulanmasından sonra deney ve kontrol gruplarına son testler uygulanmış ve öğretmenlerle programın uygulanabilirliğine yönelik yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Araştırmanın nicel verileri SPSS 18.0 programı ile betimsel istatistikler ve t testi analizleri ile, nitel verileri ise betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre geliştirilen okuduğunu anlama programı deney grubu öğrencilerinin; okumaya yönelik tutum, okuma motivasyonu, okuma hızı, prozodik okuma ve okuduğunu anlama puanları kontrol grubu öğrencilerinin puanlarına göre anlamlı düzeyde artış göstermiştir. Elde edilen araştırma sonuçları geliştirilen okuduğunu anlama programının ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerileri üzerinde etkili olduğunu göstermiştir.

Abstract:
The aim of this study is to examine the effect of the reading comprehension program prepared for primary school fourth grade students on students' reading comprehension skills. In this context, students' attitudes towards reading, reading motivation, fluent reading skills and reading comprehension strategies were considered as a whole in the study. The research was carried out in a mixed design, and the quantitative part consists of a pre-test post-test quasi-experimental design with a control group, and the qualitative part consists of a case study design. The research was carried out with 353 students in 18 branches of two public schools in Mamak district of Ankara province in the first term of the 2021-2022 academic year. As a pre-test application to the experimental and control groups in the research; reading attitude scale, reading motivation scale, reading speed and prosodic reading scale, two informative and narrative reading comprehension tests were applied. The reading comprehension skills development program (OKAP) prepared by the researcher was applied to the experimental group for a total of 30 hours for 15 weeks, and no intervention was made to the control group. After the implementation of OKAP, post-tests were applied to the experimental and control groups and semi-structured interviews were conducted with the teachers about the applicability of the program. The quantitative data of the research were analyzed with the SPSS 18.0 program with descriptive statistics and t-test analysis, and the qualitative data were analyzed with the descriptive analysis method. The students in the experimental group of the reading comprehension program developed according to the results of the research; reading attitude, reading motivation, reading speed, prosodic reading and reading comprehension scores increased significantly compared to the scores of the control group students. The results of the research showed that the developed reading comprehension program was effective on the reading comprehension skills of primary school fourth grade students.