Yetişkin bireylerde akdeniz diyet skoru ile beslenme alışkanlıkları ve antropometrik ölçümler arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
The evaluation of relation between mediterranean diet score with nutrition habits and anthropometric measurements in adult individuals
Yazar: MERT AŞİT
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEDEF DURAN
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Akdeniz bölgesi = Mediterranean region ; Akdeniz diyeti = Mediterranean diet ; Antropometri = Anthropometry ; Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Bu araştırma, Haziran 2017 - Şubat 2018 tarihleri arasında Yalova Devlet Hastanesi Beslenme ve Diyet Polikliniği'ne başvuran gönüllü yetişkin danışanlar üzerinde yapılmıştır. Bu çalışma; uzman hekim tarafından diyet yapmasında sakınca olmayan yaşları 19-65 arası 84 erkek, 172 kadın olmak üzere toplam 256 yetişkin bireyde Akdeniz diyet skorunun belirlenmesi ve bu skor ile antropometrik ölçümler ve beslenme alışkanlıkları arasındaki olası ilişkinin saptanması amacıyla tanımlayıcı tipte yapılmıştır. Hazırlanan anket formu araştırmaya katılan bireylerle yüz yüze görüşme yöntemiyle uygulanmıştır. Ayrıca araştırmaya katılan bireylerin antropometrik ölçümlerle vücut bileşimi saptanmıştır. Bu değerlendirmeler sonucunda bireylerin Akdeniz diyet skoru ortalaması 6,15±2,16 ve medyan değeri 6,50 olarak bulunmuştur. İncelenen grup sayısının fazla olduğu çizelgelerde bireylerin Akdeniz diyetine uyum düzeyleri medyan değer kullanılarak, incelenen grup sayısının fazla olmadığı çizelgelerde ise medyan değer yerine Akdeniz diyet skorunun çeyrek değer arası genişlikleri kullanılarak Akdeniz diyet skoru kategorilere ayrıldı. Erkeklerin ortalama vücut ağırlığı 98,90±23,83 kg, kadınların ortalama vücut ağırlığı 81,11±15,48 kg'dır. Erkek bireylerin beden kitle indeksi (BKİ) ortalaması 32,38±7,10 kg/m2, kadın bireylerin beden kitle indeksi ortalaması 32,29±6,13 kg/m2'dir. Erkek ve kadınlarda Akdeniz diyet skoru arttıkça vücut ağırlığı ve beden kitle indeksi istatistiksel olarak anlamlı şekilde azalmaktadır (p<0,05). Akdeniz diyet skoru arttıkça erkek ve kadın bireylerin yağ kütlesi, kas ağırlığı, vücut suyu, bazal metabolizma hızının (BMH) ortalama düzeyleri, bel çevresi, kalça çevresi ve bel/boy oranının anlamlı olarak azaldığı saptanmıştır (p<0,05). Sonuç olarak beslenme; yaş, cinsiyet, eğitim durumu, sosyoekonomik durum, medeni durum ve alışkanlıklardan etkilenmektedir. Akdeniz diyetine uyumun, kadın ve erkek bireylerin beden kütle indeksi ve vücut bileşimi ile kötü olan beslenme alışkanlıklarında olumlu etkiler gösterebileceği tespit edilmiştir. Ülke genelinde Akdeniz diyetine uyumun beslenme durumunu ve antropometrik ölçümler üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla kapsamlı araştırmalar yapılmalıdır.

Abstract:
This research is done about volunteer adult sick people, who applied to the polyclinic of Nutrition and Dietetics of Yalova Devlet Hastanesi, between June 2017 and February 2018. In this study the ages of 19-65 years 84 men and 172 women who has noincoveniency to go on a diet by the staff physician has been condusted totally 256 individuals. This survey is performed in order to determine the score of Mediterranean diet and with the score, so as to determine the relationship betmeen anthropomnetric measurements and habit of nourishment has been carried out. Prepared questionnaire form was implemented with individuals who participated in the survey by face to face interview method. Also, participants in survey's body composition is determined by anthropometric measurements. According to the results is evaluated, Mediterranean diet score of individuals average 6,15±2,16 and is found as median value 6.50. On the charter where there are more number of groups, by using median value individuals, while the level of adaptation to the mediterranean diet, on the charter in which there arent many numbers of groups instead of median value is seperated into the mediterranean diet categorizes by using enlargements between the quarter value the mediterranean diet score. The average of body weight was 98,90±23,83 kg in males and 81,11±15,48 kg in females. The body mass index (BMI) was 32,38±7,10 kg/m2 in males and 32,29±6,13 kg/m2 in females. While Mediterranean diet score is getting increase in males and females, body weight and body mass index is decreased significant statistically (p<0,05). While Mediterranean diet score is getting increased, fat mass, muscle mass, body water, the average of basal metabolic rate (BMR) level, waist circumference, hip circumference and waist/length ratio is determined to have decreased significantly (p<0,05).  As a result of this nourishment is affected by age, gender, education, socio-economical status, marital status, and habits.  The adaptation to the Mediterranean diet is determined to show males and females's body mass index and body composition in bad nourishment habits. Comprehensive researchs should be made to evaluate effect the adaptation to the Mediterranean diet on nourishment status and anthropometric measurements across the country.