Küresel kent olma süreci ve İstanbul'a yönelik turizm politikaları
The process of becoming a global city and tourism policies towards İstanbul
Yazar: SIRACETTİN SARSILMAZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OSMAN SAVAŞKAN
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yerel Yönetimler Ana Bilim Dalı / Mahalli İdareler ve Yerinden Yönetim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Turizm = Tourism
Dizin: Kültür = Culture ; Küresel kentler = Global cities ; Küreselleşme = Globalization ; Milliyet = Nationality ; Milliyet = Nationality ; Turistler = Tourists ; Turizm politikası = Tourism policy ; Turizm politikası = Tourism policy ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Küresel kentler, birçok alanda olduğu gibi turizm konusunda da diğer kentlere göre daha ön plana çıkmaktadırlar. Türkiye'de de küresel kent olmaya aday şehirlerin başında İstanbul gelmektedir. Bu tez çalışmasında İstanbul'a gelen yabancı turist sayısındaki hem nicel hem de nitel değişim, gelen turistlerin milliyetleri de göz önünde bulundurularak dünya, Avrupa ve Türkiye ortalamalarıyla karşılaştırmalı bir şekilde analiz edilmiştir. Çeşitli uluslararası ve ulusal kurumlar tarafından sağlanan istatistiklere ve konuyla ilgili kamu kurumları ve özel sektör temsilcileriyle yapılan mülakatlara dayanan bu çalışmada, turizm politikalarına yön veren gerek merkezi ve yerel yönetimler gerek turizm sektörü içinde faaliyet gösteren çeşitli aktörlerin politikaları ve stratejileri de ele alınmıştır.
Türkiye'de yabancı turist sayısındaki artış oranı son sekiz yılda dünya ve Avrupa ortalamalarının altına düşerken, İstanbul için artmış bulunmaktadır. Bununla birlikte yabancı turist sayılarındaki artışlar kişi başı gelir seviyesi yüksek, kültürel, çevresel ve daha birçok alanda bilinçli ve duyarlı turistleri tanımlamak için kullanılan nitelikli turist alanına yansımamış ve nitelikli turist sayılarının toplam yabancı turist sayılarına oranları son yıllarda genel olarak Türkiye özel olarak da İstanbul için düşüş göstermiştir. Nitelikli turistlerin yerini ise özellikle son yıllarda ciddi artış gösteren Ortadoğu ve Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) ülkelerinden gelen turistler almıştır. Yabancı turist profilinde yaşanan bu değişim turistlere yönelik hazırlanan çeşitli tur paketlerine de yansımıştır. Tez kapsamında incelenen 1980-2018 arası dönemde merkezi ve yerel yönetimler tarafından İstanbul için bütünlükçü bir turizm politikası geliştirilememesi, yabancı turist profilinde görülen değişimin olabilecek katkılarının da yansımamasına neden olmuştur. Bütün bunların sonucu olarak, tarihi, kültürel ve ekonomik birikimiyle turizm alanında büyük avantajlara sahip olan İstanbul'da turizm çeşitliği ve buna bağlı olarak da turistlerin profilinde görülebilecek çeşitlilik son derece sınırlı kalmıştır.

Abstract:
Global cities tend to thrive in tourism as well as other aspects compared to other cities. In Turkey, Istanbul is among the top contenders to be a global city. This thesis will analyse the influx of foreign tourists to Istanbul both qualitatively and quantitively. The nationalities of tourists that come to Istanbul will be compared to Turkey, Europe and the World. The statistics derived from many national and international foundations will be used to analyse the politics of tourism as well as examining the strategies of many leaders within the tourism industry.
While the amount of tourism to Turkey has been declining in comparison to Europe and the rest of the World in the last eight years, Istanbul has seen a steady increase. Quality of tourists in regards to their incomes, education and background has seen a decrease for Istanbul over the years however there has been an increase in tourists from the Middle-East and Independant State countries to make up for this decline. The overall change in the profile of visiting tourists has also reflected on the tourism sector and the tour packages available. The political tourism industry analysed in the thesis that covers the periods of 1980 to 2018 has mirrored upon the change in the profile of the visiting foreign tourists. As a result of this despite being a significant historical, cultural and economic city, Istanbul has been limited in the profile of tourists that have visited.