Arazi nesnesi bağlamında mülkiyeti etkileyen sınırlayıcı hükümler
Limiting provisions affecting ownership in the context of land object
Yazar: CEMAL BALCIOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ATASOY
Aksaray Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Harita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
Dünya üzerinde taşınmazın ekonomik durumu itibariyle kadastronun önemi gün geçtikçe artmaktadır. Kadastro, taşınmazlara ait belirli bir kayıt sisteminin tutulmasından ileriye giderek mali bir araç haline gelmiş, planlama ve gayrimenkul piyasalarının esas öğesi haline dönüşmüştür. Planlama ile taşınmazın değeri de önemli ölçüde önem kazanmıştır. Diğer taraftan taşınmazlara yatırım yapacak olan gerçek veya tüzel kişiler, yatırımlarının garantide olmasını isterler. Öyle ki Avrupa İnsan Hakları Sözleşmelerinde insan hakkından sonra mülkiyet hakkının gelmesi bu taleplerin bir göstergesidir. Bu bakımdan kadastro kavramından anlaşılan artık, mülkiyeti etkileyen olumlu ve olumsuz sınırlamaların malikler tarafından bilinmesi ve şeffaf bir şekilde takip edilebilmesidir. Bu amaçla taşınmazın tüm yönleriyle sınırlandırılma ve üzerindeki yükümlülük ve haklara ait verilerin kayıt edilerek güvence altına alınması, istenildiğinde bu bilgilerin paylaşılması gerekir. 
Mülkiyeti ilgilendiren her çeşit görülmeyen bağlayıcı-sınırlayıcı haklar ile görülen fiziki haklara ait verilerin bilinmesi ve bu verilerin devlet tarafından tescil edilerek garanti edilmesi sağlanmalıdır.  Arzu edilen konu, istenilen verilere sayısal format dahilinde ilgilisi olunan mülkiyetin hangi oranda olumlu/olumsuz yönde etkilediğine kısa zaman içerinde ulaşılmasıdır. Bu çalışmada, ülkemizdeki mevcut kadastro sistemi irdelenmiş, arazi nesnesi kavramı, mülkiyet, mülkiyet üzerinde olabilecek kısıtlayıcı ve sınırlayıcı haklar değerlendirilmiştir. 
Bu tez kapsamında araziyi etkileyecek pek çok verinin yer alması sebebiyle örnek bir çalışma bölgesi olarak Ankara ili Çubuk İlçesi seçilmiştir. Bu çalışma sonucunda; seçilen bölgenin öncelikli olarak mülkiyet analizi yapılmıştır. Kadastral veriler, imar planları, imar planlarındaki alt ve üst ölçekli planlar arasındaki ilişkiden ve plan ile parselasyon uyumsuzluğundan  kaynaklanan sınırlandırmalar incelenmiştir. Ayrıca özel mülkiyete konu olan sit alanları, mania hattı planları, barajların özel mülkiyete getirmiş olduğu sınırlamalar gibi parselleri doğrudan etkileyebilecek doğal veya çevresel unsurlar irdelenmiştir.  
Mülkiyet ve imar planları ilişkisi incelendiğinde ortak bir koordinat sisteminde sayısal formatta verilerin üretildiği ve ilişkilendirilmiş olduğu görülmüştür. Diğer taraftan mania hattı, su koruma havzası planları farklı koordinat sistemlerinde ve raster veri yapısında bulunduğu için mülkiyete getirmiş olduğu sınırlandırma ayrıca bir işlemi gerektirmektedir. Çalışma alanında çok sayıda sit alanı olmasına rağmen imar planlarında yer almadığı görülmüştür. Arazi nesnesi formatında verilerin üretilmesi ve mülkiyetle ilişkilendirilmesi temel sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Ülke olarak araziyle ilgili farklı kurumlar tarafından üretilen verilerin ortak standartlarda üretilmesi ve güncellemelerinin yapılarak mülkiyetle ilişkilendirilmesi gelecekte oluşturulacak olan kadastro yapısının önemli bir sorununu gidermiş olacaktır.
Taşınmazlara getirilen farklı sınırlandırılmanın bilinmesi ve mülkiyet hakkına olan olumlu ya da olumsuz etkisinin konumlandırılması günümüzde "Arazi Nesnesi" olarak ifade edilmektedir. Bunun sonucunda temel mülkiyet birimi olan "parsel" unsurunun yerini "nesne" kavramının alması gerektiği ön plana çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler: Arazi Nesnesi, Taşınmaz, Mülkiyet, Kadastro

Abstract:
In the world, the importance of cadastre is increasing day by day as the economic situation of the real estate. Cadastre has become a financial instrument and a fundamental component of the real estate market advancing beyond the system of keeping records of real estate. The value of real estate has gained considerable importance with planning. On the other hand the natural person or legal entity who will invest in real estate, they claim the guarantee of the investment. So and so, the right of property comes second after right to live in the European Agreement on Human Rights. It is now understood from the concept of cadastre that owners should know the positive and negative restrictions affecting property. For this purpose, it is necessary that data of all rights and liabilities on real estate should be secured by recording and this information should be shared whenever requested.
It should be provided that be known of any kind of not seen obligatory-limiting rights and data about seen physical rights regarding ownership and be guaranteed by registering by state of this data. It is in demand how data in digital format affects property positive or negative in a short time. In this study, existing cadastral system in our country has been analyzed, the concept of land object, property and restrictive and limiting rights on property have been evaluated.
In this thesis Çubuk district of Ankara has been selected cause of there are many data can be affecting land. The results of this study, property analysis of the selected region have been made. Limitations resulting from cadastral data, master plans, relationship between upper and lower scale subdivision plans and nonconcurrence between plan and parceling. 
It is seen that data has been produced and associated in a common coordinate system when relationship between property and master plans has been investigated. On the other hand mania line and water conversation basin plans have been located in different coordinate systems and raster data format. So an extra operation is needed to determine its restriction to property. Although a large number of archeological sites is in the workspace, these areas have 
not been take part in the development plans. The main problem appears in data producing and associating with property in the format of land object. Data produced by different institutions should be in a common standard and should be updated for overcoming an important problem of future cadastre. 
To know different restrictions on property and the positioning of the positive or negative impact on the property right is defined as "Land Object". As a result, it has the opinion that the concept of "object" supersedes the basic property unit "parcel".

Key Words: Land Object, Property, Real Estate, Cadastre