Kronik böbrek yetmezliği nedeniyle hemodiyaliz tedavisi uygulanan diyabetik nefropatili ve non-diyabetik hastalarda oksidatif stres ve hücresel immünitenin belirlenmesi
Determination of oxidative stress and cellular immunity in patients with diabetic nephropathy and non-diabetic which hemodialysis in treatment due to chronic renal failure
Yazar: EMRE AVCI
Danışman: DOÇ. DR. ERDİNÇ ÇAKIR ; DOÇ. DR. ŞULE COŞKUN CEVHER
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Fizyoloji = Physiology
Dizin: Böbrek yetmezliği = Kidney failure ; Kromatografi-yüksek basınçlı-sıvı = Chromatography-high pressure-liquid ; Malondialdehit = Malondialdehyde ; Neopterine = Neopterine ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Sitokinin = Cytokinine ; İmmünite-hücresel = Immunity-cellular

Özet:
Kronik böbrek yetmezliği (KBY) birçok nedenle gelişebilir ve en önemli nedenlerinden biri diyabetes mellitustur. Diyabetes mellitus gelişimi sonucunda akut ve/veya kronik komplikasyonlar görülmektedir. Kronik komplikasyonlardan da makrovasküler ve mikrovasküler komplikasyonlar gelişmektedir. Mikrovasküler komplikasyonlardan biri diyabetik nefropatidir. Bu hastalarda ilerleyici fonksiyon kaybını açıklamak üzere öne sürülen mekanizmalardan biri de oksidatif strestir. Ayrıca bu hastalarda çeşitli nedenlerle immün bozukluklar görülmektedir. Bu nedenle çalışmada, KBY nedeniyle hemodiyaliz tedavisi uygulanan diyabetik nefropatili ve non-diyabetik hastalarda oksidatif stres [8-hidroksideoksiguanozin (8-OHdG), malondialdehid (MDA)], endotel hasarı [asimetrikdimetilarjinin (ADMA)] ve hücresel immünite belirteçlerinin [interlökin-6 (IL-6), tümör nekroz faktör-? (TNF-?), neopterin (NP) ve yüksek duyarlık (hsCRP)] değerlendirilmesi amaçlanmıştır. 8-OHdG seviyelerinin belirlenmesinde Enzim immün assay yöntemi kullanıldı. Serum MDA, ADMA ve NP seviyeleri yüksek performanslı sıvı kromatografisi kullanılarak belirlendi. IL-6 ve TNF--? ELISA yöntemiyle ve hs-CRP değerleri nefelometrik yöntemle ölçüldü. Serum 8-OHdG ve MDA düzeyleri diyaliz sonrasında hasta gruplarında kontrol grubu ile kıyaslandığında artmış bulundu. Serum ADMA ve NP düzeyleri diyaliz sonrasında kontrol grubu ile kıyaslandığında artmış bulundu. Serum IL-6 ve TNF-? düzeyleri diyaliz öncesinde hasta gruplarında kontrol grubu ile kıyaslandığında artmış bulundu. Sonuç olarak, KBY nedeniyle hemodiyaliz tedavisi uygulanan diyabetik nefropatili hastalarda oksidatif stresin non-diyabetik hastalara göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Buna karşın, non-diyabetik hastalarda oluşan inflamasyonun diyabetik nefropatili hastalara göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Chronic renal failure (CRF) may occur for many reasons and diabetes mellitus is one of the most important causes. Acute and/or chronic complications were seen in result of diabetes mellitus developing. Macrovascular and microvascular complications are develop from chronic complications. Diabetic nephropathy is one of microvascular complications. In these patients, the oxidative stress is one of the mechanisms proposed to explain the loss of progressive function. In addition, in these patients, the immune disorders due to various reasons observed. In this study aimed to evaluate of oxidative stress [8-hydroxydeoxyguanosine (8-OhdG), malondialdehyde (MDA)], endothelial damage [asymmetric dimethylarginine (ADMA)] and markers of cellular immunity [interlokine-6 (IL-6), tumor necrosis factor- ? (TNF-?), neopterin (NP) and high sensitve C reactive protein (hsCRP)] in patients with diabetic nephropathy and non-diabetic treated with hemodialysis because of chronic renal failure. Determination of 8-OHdG levels used by Enzyme immun assay (EIA) method. MDA, ADMA and NP levels were determined by using high performance liquid chromatography. IL-6 and TNF-alfa levels were determinated by ELISA method and Hs-CRP values were measured with nephelometric method. 8-OHdG and MDA levels were observed statistically increased when compared to control in both patients groups after dialysis. ADMA and NP levels were observed statistically decreased when compared to control in both patients groups after dialysis. IL-6 and TNF-? levels were found increased when compared to controls in all patients groups before dialysis. As a result, oxidative stress in patients with diabetic nephropathy treated with hemodialysis due to CRF was higher than stress in non-diabetic patients treated with hemodialysis due to CRF. In contrast, inflammation in patients with non-diabetic patients was found to be higher than in patients with diabetic nephropathy.