Çok katmanlı kentlerde kentsel arkeolojik alanların modern yapılarla birlikte değerlendirilmesi: Antakya Müze Otel Projesi örneği
Combining modern structures with urban archaeological sites in multilayered cities: The case of the Antakya Museum Hotel
Yazar: CAN OKKALI
Danışman: PROF. DR. AYŞE ÇALIK ROSS
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Arkeoloji = Archeology ; Mimarlık = Architecture ; Müzecilik = Museology
Dizin: Arkeoloji = Archaeology ; Arkeoloji müzeleri = Archeological museums ; Arkeolojik alanlar = Archeological areas ; Arkeolojik miras = Archaeological heritage ; Arkeolojik park = Archeological park ; Arkeolojik turizm = Archaeological tourism ; Kentsel arkeoloji = Urban archaeology ; Çok katmanlılık = Multi-layered

Özet:
Binlerce yıllık geçmişi bulunan çok katmanlı kentlerin, özellikle 20. yüzyıldan itibaren modern çağın getirdiği altyapı ve üstyapı inşaat uygulamalarının da etkisiyle geçmiş dönemleri ile yüzleştiklerini görmekteyiz. Bu yüzleşmelerin sonucunda ortaya çıkan kentsel arkeolojik katmanların belirlenmesi ve mümkün olduğu kadar korunarak halkın ziyaretine açık hale getirilmesi gerekmektedir. Modern kentleşmenin yıkıcı etkisinden, kentsel arkeolojik alanların korunmasının yollarının geliştirilmesi sürecinde, bu birbirinden farklı görülen kavramların belirli koşullar sağlanırsa birlikte başarılı örnekler ortaya çıkartabileceği görülmüştür.
6 Şubat 2023 tarihinde çok yıkıcı bir deprem ile yerle bir olan Antakya kentinin çok katmanlı yapısına 21. yüzyıla ait yeni bir katmanlaşma tabakasının eklenmesi de bundan sonra kent içerisindeki inşaat faaliyetlerinde karşılaşılması muhtemel yeni arkeolojik alanların ortaya çıkmasına neden olabilir. Bu tezin ilk bölümünde, kent ve kentleşme kavramı ile çok katmanlı kentlerin nasıl oluştuğu tarihsel süreç içerisinde ele alınarak incelenmiştir. İkinci bölümde kentsel arkeoloji kavramı ve gelişimi yine örneklerle açıklanmıştır. Üçüncü bölümde ise, kentsel arkeolojinin modern mimarlıkla birlikte değerlendirilmesinin en başarılı örneklerinden olan Antakya Müze Otel Projesi'nin arkeolojik ve mimari özellikleri hakkında detaylı olarak bilgi verilmiştir.

Abstract:
Especially from the 20th century onwards, because of the kinds of infrastructure and superstructure construction projects that mark the modern age, multi-layered cities that boast thousands of years of history have found themselves faced with their own pasts. These encounters with history have made it necessary to identify the urban archaeological layers that have emerged and to make them as accessible as possible to the public, while at the same time preserving them. In developing ways of protecting urban archaeological areas from the destructive impact of modern urbanization, it has become clear that, when people manage to meet the abovementioned conditions, which appear very different from one another, they are able to create successful outcomes.
On 6 February, 2023, a devastating earthquake razed the city of Antakya to the ground. This is likely to lead on to the addition of a new 21st century layer of stratification, on top of the existing multi-layered structure of the city of Antakya, and this in turn may give rise to the emergence of new archaeological sites as a result of future construction activities within the city. The first part of this thesis examines the concepts of city and urbanization, as well as discussing how multi-layered cities formed within the context of the historical process. In the second part, the concept and development of urban archaeology are explained and illustrated. The third part focusses on the Antakya Museum Hotel project, which can be regarded as one of the most successful examples of combining urban archaeology with modern architecture; this part provides detailed information about the project's archaeological and architectural features.