Roy uyum modeline temellendirilmiş depresyonda psikiyatrik bakım uygulamasının tedavi uyumu, genel öz yeterlik, benlik saygısı ve depresyon düzeyine etkisi
The effect of psychiatric care practice in depression based on the Roy adaptation model on medication adherence, general self-efficacy, self-esteem, and depression level
Yazar: AHMET GÖKTAŞ
Danışman: PROF. DR. KADRİYE BULDUKOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Depresyon = Depression ; Hasta bakımı = Patient care ; Psikiyatrik hastalıklar = Psychiatric sickness ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing ; Roy Adaptasyon Modeli = Roy Adaptation Model

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı Roy Uyum Modeline temellendirilmiş Depresyonda Psikiyatrik Bakım Uygulamasının depresyon tanısı ile yatan hastalarda tedavi uyumu, genel öz yeterlik, benlik saygısı ve depresyon düzeyi üzerine etkisini belirlemektir.
Yöntem: Bu araştırma randomize olmayan kontrol gruplu yarı deneysel bir çalışmadır. Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Psikiyatri Kliniğinde depresyon tanısı ile yatan ve araştırmanın kriterlerine uyan 21 kontrol, 21 Depresyonda Psikiyatrik Bakım Uygulaması grubu olmak üzere 42 hasta ile Mart-Kasım 2020 tarihleri arasında yürütülmüştür. Veriler; Hasta Bilgi Formu, Morisky Tedaviye Uyum Ölçeği, Genel Öz Yeterlik Ölçeği, Rosenberg Öz Saygı Ölçeği ve Hasta Sağlık Anketi-9 ile toplanmıştır. Kontrol grubundaki hastalara klinikte uygulanan rutin bakım uygulamaları dışında herhangi bir müdahale yapılmamıştır. Depresyonda Psikiyatrik Bakım Uygulaması grubunun verileri Roy Uyum Modeline temellendirilmiş veri toplama formu ile toplanmış ve yatış süresince Roy Uyum Modeline temellendirilmiş Depresyonda Psikiyatrik Bakım Uygulaması doğrultusunda psikiyatrik bakım verilmiştir. Veriler SPSS 26.0 paket programı ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Depresyon tanısı ile yatan hastalarda Roy Uyum Modeline temellendirilmiş Depresyonda Psikiyatrik Bakım Uygulamasının kontrol grubuna göre tedavi uyumunu artırdığı (p=0.000), benlik saygısını yükselttiği (p=0.000) ve depresyon düzeyini önemli ölçüde azalttığı (p=0.000) bulunmuştur. Hastaların genel öz yeterlik düzeyinde ise, istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı saptanmıştır (p=0.054).
Sonuç: Araştırma sonuçları Roy Uyum Modeline temellendirilmiş Depresyonda Psikiyatrik Bakım Uygulamasının depresyon tanısı ile yatan hastalarda tedavi uyumunu artırdığını, genel öz yeterlik düzeyine etkisinin olmadığını, benlik saygısını yükselttiğini ve depresyon düzeyini azalttığını göstermektedir. Uygulamalarda ve araştırmalarda Roy Uyum Modeline temellendirilmiş psikiyatrik bakım uygulamalarının sürdürülmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: depresyon, Roy Uyum Modeli, Depresyonda Psikiyatrik Bakım Uygulaması, Psikiyatri Hemşireliği

Abstract:
Objective: The purpose of the study is to determine the effect of Psychiatric Care Practice in Depression based on the Roy Adaptation Model on medication adherence, general self-efficacy, self-esteem, and depression level in depression inpatients.
Method: The study is a quasi-experimental with a non-randomized control group. It was carried out between March and November 2020 with 42 patients (21: control group, 21: Psychiatric Care Practice in Depression group) who were depression inpatients in the Akdeniz University Hospital Psychiatry Clinic and met the criteria of the study. Data were collected with Patient Information Form, Morisky Medication Adherence Scale, General Self-Efficacy Scale, Rosenberg Self-Esteem Scale and Patient Health Questionnaire-9. Except for routine clinical care practices, no intervention was performed for the patients in the control group. Data of the Psychiatric Care Practice in Depression group were collected with data collection form based on the Roy Adaptation Model and psychiatric care was provided in line with the Psychiatric Care Practice in Depression based on the Roy Adaptation Model during hospitalization. Data were evaluated with the SPSS 26.0 package program.
Results: It was found that Psychiatric Care Practice in Depression based on the Roy Adaptation Model increased medication adherence (p=0.000), increased self-esteem (p=0.000), and significantly reduced depression level (p=0.000) compared to the control group in depression inpatients. There was no statistically significant difference in the general self-efficacy level of the patients (p=0.054).
Conclusion: The results of the study show that Psychiatric Care Practice in Depression based on the Roy Adaptation Model increases medication adherence, has no effect on the general self-efficacy level, increases self-esteem and reduces depression level in depression inpatients. It is recommended to continue psychiatric care practices based on the Roy Adaptation Model in practices and studies.
Key words: depression, the Roy Adaptation Model, Psychiatric Care Practice in Depression, Psychiatric Nursing