Yükseköğretim kurumlarında bilgi yönetimi: Bir model önerisi
Knowledge management in higher education institutions: A model proposal
Yazar: FIRAS NADHEER KHUDHUR KHUDHUR
Danışman: PROF. DR. SEVİNÇ GÜLSEÇEN ; DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA ÖNAY KOÇOĞLU
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Enformatik Ana Bilim Dalı / Enformatik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Bilgi ve Belge Yönetimi = Information and Records Management ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; İşletme = Business Administration
Dizin: Açık bilgi = Explicit knowledge ; Bilgi edinme = Obtain information ; Bilgi kaynakları = Information sources ; Bilgi paylaşımı = Information sharing ; Bilgi teknolojisi = Information technology ; Bilgi yönetim sistemi = Information management system ; Bilgi yönetimi = Information management ; Epistemoloji = Epistemology ; Yönetim bilişim sistemleri = Management information systems ; Örtülü bilgi = Tacit knowledge

Özet:
Varoluş nedeni bilginin yaratılması ve yayılması olan üniversitelerin eğitim-öğretim, bilimsel araştırma ve yönetsel etkinlikleri kapsamında büyük miktarlarda veri, enformasyon ve bilgi üretilmekte ve kullanılmaktadır. Bu durum, üniversitelerin bilgi varlıklarının ve entelektüel sermayelerinin yönetilmesini kaçınılmaz bir girişim kılmaktadır.
Bilgi toplumu ve bilgi ekonomisi gibi kavramların ortaya çıktığı bulunduğumuz bilgi çağında, e-yönetişim, e-dönüşüm ve dijitalleşme konuları ile bağlantılı olan kurumsal bilgi yönetimi yaklaşımı, tüm örgütler için temel bir gereklilik niteliğini kazanmıştır. Bu doğrultuda, alan yazında yer alan birçok çalışma, bu yaklaşımın uygulanmasında önemli araçlar olduğu bilinen kurumsal bilgi yönetimi modellerini sunmuştur. Öte yandan, yükseköğretim kurumlarında bilgi yönetimi yaklaşımı alan yazında giderek artan bir ilgi görmektedir. Bununla birlikte, şimdiye değin üniversitelerce benimsenebilecek kapsamlı bilgi yönetimi modelleri üretilmemiştir.
Bu tez çalışmasında, alan yazında yer alan kurumsal bilgi yönetimi modelleri, yükseköğretim kurumlarında bilgi yönetiminin süreçleri ve altyapı gereksinimleri bakımından incelenip, uygun modelden yola çıkılarak üniversitelerin misyonları doğrultusunda, öneriler sunularak bilgi ve entelektüel varlıkların yönetimi sürecine uygun, eyleme geçirilebileceği ve alan yazına katkı sağlayacağı düşünülen kapsamlı bir bilgi yönetimi modeli önerisi sunulmuştur.

Anahtar kelimeler: Bilgi yönetimi, bilgi yönetimi modeli, yükseköğretim kurumları, üniversite

Abstract:
Large amounts of data, information and knowledge are produced and used within the scope of education, scientific research and administrative activities of universities whose reason for existence is the creation and dissemination of knowledge. This situation, makes managing the knowledge assets and intellectual capital of universities an inevitable undertaking. In the knowledge age, where concepts such as knowledge society and knowledge economy have emerged, the enterprise knowledge management approach, which is related to e-governance, e-conversion and digitalization, has become a basic necessity for all organizations. In this direction, many studies in the literature have presented enterprise knowledge management models, which are known to be important tools in the implementation of this approach. On the other hand, knowledge management approach in higher education institutions attracts increasing attention in the literature. However, comprehensive knowledge management models that can be adopted by universities have not been produced so far. In this thesis, the enterprise knowledge management models in the literature were examined in terms of the process and infrastructure requirements of knowledge management in higher education institutions, and based on the appropriate model, by offering suggestions in line with the knowledge assets and intellectual capital management processes and missions of the universities, a comprehensive knowledge management model proposal was presented. It is thought that this model can be put into action in universities and will contribute to the literature.

Keywords: Knowledge management, knowledge management model, higher education institutions, university