Dünya tarım sektöründe eksik
bulanık veri ile zamana dayalı etkinlik analizi / Time - based efficiency analysis with missing / fuzzy data in world agriculture
Yazar: IRMAK UZUN
Danışman: PROF. DR. AYDIN ULUCAN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Sayısal Yöntemler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bulanık mantık = Fuzzy logic ; Eksiklik = Incompleteness ; Etkinlik = Efficiency ; Malmguist Verimlilik İndeksi = Malmguist Efficiency Index ; OECD ülkeleri = OECD countries ; Performans = Performance ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; Tarım sektörü = Agricultural sector ; Veri zarflama analizi = Data envelopment analysis ; Verimlilik = Productivity

Özet:
Tarım sektörü, gelişmişlik düzeyi ne olursa olsun tüm ülkelerin ekonomik hayatlarında önemli bir yere sahiptir. Bu açıdan etkin bir üretim yapılması ve verimlilik sağlanması ülkelerin tarımsal üretimini sürdürebilmesi açısından çok önemlidir. Sürdürülebilirlik için tarımda etkinliğin doğru yöntemler kullanılarak ölçülmesi gerekmektedir. Yapılan tarım faaliyetinin etkinliğinin ölçülmesinde günümüzde en etkili yöntemlerden biri olan Veri Zarflama Analizi ve bizlere bir aşama daha ileri bilgi veren Malmquist toplam faktör verimliliği indeksi kullanılmaktadır.
Bu çalışmada 1990-2013 döneminde OECD ülkelerinin tarım performansını ölçmek amaçlanmıştır. Veri setinde ülkelerin bazı verilerine ulaşım sağlanamamıştır. Bu sebeple, zengin veri setinin orjinalliğinin bozulmaması adına eksik veriler için aralık/bulanık veri üretilerek 34 OECD ülkesinde aralık/bulanık veri zarflama analizi (VZA) ve Malmquist Toplam Faktör Verimliliği İndeksi (MTFVİ) kullanılarak makro veri ile zamana dayalı etkinlik analizi uygulanmıştır. Çalışma bu yönüyle ilk olma özelliği taşımaktadır. Çalışmanın sonucunda eksik veri ile karşılaşıldığında bulanık yöntemler kullanılarak veri setinin tamamlanabileceği görülmüştür. Aralık/Bulanık Veri Zarflama Analizi ile Malmquist Toplam Faktör Verimlilik İndeksi kullanılarak OECD ülkelerinin etkinlik ve verimlilik analizleri yapılmıştır. Ayrıca ülkeler gelişmişlik düzeylerine ve bulundukları kıtalara göre gruplandırılarak değerlendirilmiş olup, Türkiye'nin de OECD ülkeleri ile karşılaştırmalı analizi sunulmuştur.

Abstract:
Agriculture plays an important role in all economies regardless of their development levels. From this point of view, production efficiency and productivity are very essential for agricultural sustainability. In order to ensure sustainability, by using accurate methods, measuring the efficiency of agricultural activity is necessary. To measure the efficiency of the agricultural activity, data envelopment analysis and as a further step, Malmquist total factor productivity index is used. 
This study aims to measure the agricultural performance of 34 OECD countries within the period of 1990-2013. In the data set, some data cannot be obtained. Therefore, to preserve the originality of the rich data set, in place of the missing values, fuzzy data is produced. In 34 OECD countries, macro data with time-based efficiency analysis is conducted and range / fuzzy data envelopment analysis (DEA) and Malmquist Total Factor Productivity Index (MTFPI) is used. In this respect, the study has a unique feature. Result of this study shows that missing data problem can solve using fuzzy methods thus missing data set can be completed. Efficiency and productivity analysis of OECD countries calculated by using İnterval/Fuzzy Data Envelopment Analysis and Malmquist Total Factor Productivity İndex methods. OECD countries are classified and evaluated according to their development levels and continents where they are located. Additionally, Turkey is evaluated in comparison with OECD countries.