Çocuklarda latent tüberküloz tanısında tüberkülin cilt testi ve ın-vıtro ınterferon-gama salınım testinin karşılaştırılması
Comparison of tuberculin skin testing and interferon-gamma release based assay test on children with latent tuberculosis
Yazar: YELİZ ÇAĞAN
Danışman: PROF. DR. ÖZDEN ANAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: BCG aşısı = BCG vaccine

Özet:
Amaç: Çocukluk çağında latent tüberküloz infeksiyonu (LTBI) yaşamın bir döneminde tüberküloz hastalığı gelişme riski yönünden önemlidir. Mycobacterium tuberculosis ile enfeksiyonun belirlenmesinde yaygın olarak yararlanılan tüberkülin cilt testinin (TCT) BCG aşılı kişilerde ve tüberküloz dışı mikobakteri infeksiyonu olasılığında yanlış pozitiflikler nedeniyle yorumlanması güç olmaktadır. Son yıllarda bu gibi zorlukları giderebilecek, interferon-gama salınımının ölçümüne dayanan in vitro testler geliştirilmiştir. Bu çalışmada LTBI açısından araştırılan çocuklarda interferon-gama salınım testi sonuçlarının TCT endürasyonları ile karşılaştırılması planlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Yaşları 7 ay ile 15 yaş arası 54 çocukta QuantiFERON-TB Gold in Tube (QFT-Gold IT) testi ile periferik kan T hürelerinde Mycobacterium tuberculosis'e özgül ESAT-6, CFP-10 ve TB7.7 antijenlerine karşı önceden enfeksiyon yoluyla duyarlanma olup olmadığı araştırılmıştır. Bu testi takiben TCT uygulanmış olan bu hastalar, endürasyon ölçümlerine göre 10-14 mm ve ?15 mm olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Her iki grup QFT-Gold IT test pozitifliği yönünden karşılaştırılmıştır. Tüberkülin endürasyonu ?15 mm olan çocuklara temaslı taraması, klinik ve laboratuvar testleri sonucunda LTBI tanısı koyularak izoniazid ile profilaksi başlanmıştır.Bulgular: TCT endürasyonu 10-14 mm olan 21 çocuğun %9.5'inde, endürasyonu ?15 mm olan 33 çocuğun %6'sında QFT-Gold IT testi pozitif bulunmuştur. İzoniazid profilaksisi, olguların %64.8'ine başlanmış, ancak bu çocukların %91.4'ünde QFT-Gold IT test sonucu negatif bulunmuştur. BCG aşılamasına bağlı olarak değerlendirilen 10-14 mm'lik endürasyonu olan olgularda %9.5 oranında QFT-Gold IT test pozitifliği, bu olgularda profilaksi endikasyonunun tek başına TCT ile ayırt edilememiş olduğunu göstermiştir. Çalışmada, TCT pozitifliği ile QFT-Gold IT testi pozitifliği arasındaki tutarlılık %38.9, kappa değeri 0.03 (p: 0.63) olup her iki test arasındaki tutarlılığın çok zayıf olduğu görülmüştür.Sonuç: Ülkemizde olduğu gibi, BCG aşısının rutin olarak uygulandığı ve TCT yanlış pozitiflik oranının yüksek olduğu topluluklarda interferon-gama salınımına dayanan testlerle çocuklarda LTBI tanısı daha spesifik olarak konulabilecek; böylece izoniazid profilaksisinin yerinde kullanımı sağlanabilecektir. Ancak, bu in vitro testlerin donanımlı laboratuvar koşulları gerektirmeleri nedeniyle henüz rutin olarak kullanımları kısıtlı olup, ayrıntılı epidemiyolojik ve klinik inceleme ile birlikte değerlendirilen TCT için tamamlayıcı olabilecekleri düşünülmektedir.

Abstract:
Objective:Latent tuberculosis infection (LTBI) in childhood causes greater risk of developing tuberculosis disease when compared with older age. Tuberculin skin testing (TST) is utilized extensively in identifying infection with Mycobacterium tuberculosis while the interpretation of this in vivo test is affected by the BCG vaccination status and possible infection with non- tuberculous mycobacteria. In vitro interferon-gamma release based tests are recently introduced to overcome these difficulties. The aim of this study is to compare the results of a interferon-gamma release based assay with the TST in children investigated for LTBI.Material and Methods: Fifty four children between 7 months and 15 years of age were tested with QuantiFERON-TB Gold in Tube (QFT-Gold IT) test based on in vitro interferon- gamma release from peripheral blood T cells in response to Mycobacterium tuberculosis specific antigens ESAT-6, CFP-10 and TB 7.7. Following the Quantiferon assay, the patients were studied in two groups depending on the induration size of their TST, either 10-14 mm and ?15 mm. Isoniazid prophylaxis was started for the patients with ?15 mm tuberculin indurations who were evaluated as LTBI in accordance with contact investigation, clinical and laboratory studies.Results: QFT-Gold IT test was found positive in 9.5% of 21 children with tuberculin induration of 10-14 mm, and in 6% of 33 children with tuberculin induration of ? 15 mm. Isoniazid prophylaxis was given to 64.8% of the patients. In 91.4% of these children, QFT-Gold IT test result was negative. In the group with tuberculin induration sizes of 10-14 mm, that was considered to be due to the BCG vaccination, presence of Mycobacterium tuberculosis infection, therefore the need for prophylaxis could not be excluded by TCT alone in 9.5% , who had positive result in QFT-Gold IT test. In this study, TST positivity and QFT-Gold IT test positivity were found weakly consistent (38.9 %) with kappa value of 0.03(p: 0.63).Conclusion: In a BCG vaccinated population, TST yielded high percentage of induration sizes ?15 mm, probably causing an overdiagnosis of LTBI and unnecessary administration of isoniazid prophylaxis in children. QFT-Gold IT test is a highly specific assay that would provide a solution for such undesirable aspects of TST. Considering the requirement for sophisticated laboratory facilities, in vitro interferon-gamma based tests could still be suggested as supplementary to TST performed with a careful epidemiological and clinical investigation.