Özel eğitim kurumlarında (Rehabilitasyon) ve devlet okullarında çalışan öğretmenlerin tükenmişlik düzeyleri
Burnout levels of teachers working in private educational institutions  (Rehabilitation) and state schools
Yazar: MUZAFFER AKINCI
Danışman: YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN EBADİ
Beykent Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Devlet okulları = State schools ; Tükenmişlik = Burnout ; Tükenmişlik düzeyi = Burnout level ; Özel eğitim kurumları = Special education institutions ; Özel eğitim öğretmenleri = Special education teachers ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, farklı alanda çalışan (özel eğitim kurumları ve devlet okulları) öğretmenlerin tükenmişlik düzeylerini ele almaktır. Öğretmenlerin tükenmişlik düzeylerinin cinsiyet ve demografik değişkenler açısından farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırmada Milli Eğitim Bakanlığı‟na bağlı özel eğitim kurumları ve devlet okullarında çalışan öğretmenlerin görüşlerine dayanarak tükenmişlik düzeylerinin demografik değişkenlerle etkileyip etkilemediği açıklanacaktır. Araştırmanın evrenini, İstanbul ili sınırları içerisinde bulunan Avrupa yakası özel eğitim rehabilitasyon kurumlarından; Çiftoğlu Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi'nde, Terapedia Pediatric Rehabilitasyon Merkezi'nde, Yaman Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi'nde, Özel Yeni Altın Adımlar Özel Rehabilitasyon Merkezi'nde, Özel Mavi İklim Rehabilitasyon Merkezi'nde, Bayrampaşa Aliya İzzetbegoviç Kız Anadolu İmam Hatip Lisesi'nde ve Şehit Kamil Baykan İlkokulu'nda çalışan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini rastlantısal yöntemle seçilen 55 öğretmen devlet okullarından ve 55 öğretmen rehabilitasyon merkezlerinden olmak üzere toplam 110 öğretmen oluşturmaktadır.  Araştırmada veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından geliştirilmiş olan Kişisel Bilgi Formu ve öğretmenlerin tükenmişlik düzeylerini ölçmek için Maslach ve Jackson tarafından 1981 yılında geliştirilen ve Ergin tarafından 1992 Türkçe'ye çevrilen 'Maslach Tükenmişlik Ölçeği' kullanılmıştır. Verilerin analizinde Mann Whitney-U Testi, Kruskal Wallis H-Testi, Faktör Analizi, Spearman Korelasyon Testi ve İki Yönlü Anova Testi kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, devlet kurumlarında çalışan bireylerin özel kurumlar da çalışan bireylere oranla duyarsızlaşma düzeylerinin daha yüksek olduğu saptanmıştır. Özel kurumda çalışan bireylerin devlet kurumunda çalışan bireylere göre tükenmişlik düzeylerinin arttığı saptanmıştır.


Anahtar Kelimeler: Öğretmen, Tükenmişlik, Okul

Abstract:
This research aims to determine the burnout levels of teachers who work for private educational institutions and state schools. Also, whether burnout levels differ depending on gender and demographic variables. Depending on the Ministry of Education; private educational institutions and state schools based on the opinions of teachers will be explained burnout levels in relation to demographic variables. The scope of the research consists of 110 teachers; 55 teachers from private educational institutions and 55 teachers from state schools. The research was carried out with 110 teachers who work for private educational institutions and state schools in İstanbul. Schools are Çiftoğlu Private Educational İnstitution, Terapedia Pediatric Private Educational İnstitution, Yaman Private Educational İnstitution, Altın Adımlar Private Educational İnstitution, Mavi İklim Private Educational İnstitution, Bayrampaşa Aliya İzzetbegoviç Imam Hatip Girls High School and Şehit Kamil Baykan Primary School. The subjects of the research are randomly selected. In the research, following tools are used as data collection: Personal Information Form, developed by the researcher; the 'Maslach Burnout Scale' in order to quantify the level of burnout in teachers developed by Maslach and Jackson (1981) and adjusted to Turkish by Ergin (1992).  
In data analysis, Mann Whitney-U Test, Kruskal Wallis H-Test, Factor Analysis, Two Way Anova Test and Spearman Correlation were used.  According to the research results, It has been found employees who work in state schools have higher levels of depersonalization than who work in private educational institutions. Employees who work in private educational institutions have higher level of burnout than who work in state schools.


Key Words : Teacher, Burnout,School