Astım hastalarında obstrüktif uyku apne (OSA) semptomlarının astım kontrolüne etkisi
The effect of obstructive sleep apnea (OSA) symptoms on asthma control in asthma patients
Yazar: DİLBER ÖZDEN MAT
Danışman: DOÇ. DR. SELMA FIRAT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Atatürk Göğüs Has. ve Göğ. Cerr.Eğt. ve Arş. Hast. / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Astım = Asthma ; Belirti ve semptomlar = Signs and symptoms ; Uyku = Sleep ; Uyku apne sendromları = Sleep apnea syndromes

Özet:
Amaç: Astım dünyada tüm yaş gruplarında yaklaşık 334 milyon kişiyi etkilediği düşünülen, prevalansı giderek artan, topluma ve sağlık sistemine belirgin yük oluşturan bir hastalıktır. Astım tedavisinin ana amacı semptom kontrolü sağlamak ve astıma bağlı istenmeyen sonuçları önlemektir. Astım semptomlarının ortaya çıkmasına, yaşam kalitesinde düşmeye, astımın kontrolsüz seyretmesine sebep olabilecek komorbiditeler mevcuttur. Obstrüktif uyku apnesi (OSA) en önemli komorbiditelerden biridir. Bu çalışmamızın amacı OSA semptomlarının astım kontrolüne etkisini göstermektir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ocak- Mart 2019 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi, Allerji Polikliniğine başvuran astımlı olgular alındı. Astım kontrol testi ile astım kontrol düzeyleri ve Berlin Anketi, STOP-Bang anketi OSA olasılıkları belirlendi. Astım kontrol düzeylerine göre olguların komorbidite sıklıkları ve OSA olasılıkları karşılaştırıldı. 
Bulgular: Çalışmaya 100 kadın (%73), 37 erkek (%27) olmak üzere astım tanılı toplam 137 olgu alındı. Ortalama yaş 44,5 ± 11,5 idi. Olgular astım kontrolüne göre değerlendirildiğinde 35'i (%25,5) tam kontrollü, 42'si (%30,7) kısmi kontrollü, 60'ı (%43,8) kontrolsüz astım grubunda yer alıyordu. Çalışmamızda Berlin anketine göre OSA olasılığı ile astım kontrolü arasında anlamlı bir ilişki saptandı (p=0.000). STOP-Bang anketine göre de OSA olasılığı ve astım kontrolü arasında anlamlı ilişki saptandı (p=0.020). 
Sonuç: En yaygın kronik hastalıklardan biri olan astımda uygun tedaviyle semptom kontrolü sağlanabilmekte ve ileriye yönelik istenmeyen sonuçlar önlenebilmektedir.  Bu çalışmada astım kontrol düzeyleri farklı olan olgular karılaştırıldığında olgularda astım kontrol düzeyi düştükçe OSA olasılığı yüksek olguların sıklığının arttığı izlenmiştir. Çalışmanın bulguları istenilen kontrol düzeyine ulaşılamayan astımlı olguların OSA riski açısından değerlendirilmesinin önemini göstermektedir. 
Anahtar Kelimeler: Astım, Astım Kontrolü, Obstrüktif Uyku Apne

Abstract:
Aim: Asthma is a disease that is thought to affect approximately 334 million people in all age groups in the world, its prevalence is increasing and it causes a significant burden on society and health system. The main purpose of asthma treatment is to provide symptom control and to prevent undesirable consequences of asthma. There are comorbidities that may cause asthma symptoms, decrease in quality of life and lead to uncontrolled asthma. Obstructive sleep apnea (OSA) is one of the most important comorbidities. The aim of this study was to show the effect of OSA symptoms on asthma control. 
Materials and Methods: Patients with asthma admitted to our Allergy Policlinic between January and March 2019 were included in the study. Asthma control test was used to determine asthma control levels and OSA probabilities by Berlin Questionnaire, STOP-Bang Questionnaire and Epworth Sleepiness Scale. The comorbidity frequency and OSA probability of the patients were compared according to their asthma control levels. 
Results: A total of 137 patients (100 women (73%) and 37 men (27%)) with asthma were included in the study. The mean age was 44.5 (standard deviation 11,522). When the patients were evaluated according to asthma control, 35 (25.5%) were fully controlled, 42 (30.7%) were partially controlled and 60 (43.8%) were in the uncontrolled asthma group. In our study, a significant correlation was found between OSA probability and asthma control according to Berlin questionnaire (p = 0.000). According to the STOP-Bang questionnaire, a significant correlation was found between OSA probability and asthma control (p = 0.020). 
Conclusion: In asthma, one of the most common chronic diseases, symptom control can be achieved with appropriate treatment and undesirable outcomes can be prevented. In this study, when the asthma control levels were compared, it was observed that as the asthma control level decreased, the frequency of the patients with high probability of OSA increased. The findings of the study show the importance of evaluating the asthma cases in terms of the risk of OSA. 
Key Words: Asthma, Asthma Control, Obstructive Sleep Apnea