Kaynak bağımlılığını azaltma stratejilerinin sürdürülebilir rekabet üstünlüğüne etkisinin kesim genişliği bağlamına göre araştırılması
The effect of resource dependence decreasing strategies on sustainable competition interms of niche width
Yazar: HAMİT İZDAŞ
Danışman: PROF. DR. MELİHA DENİZ BÖRÜ
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kaynak bağımlılığı = Resource dependence ; Kesim genişliği = Niche width ; Rekabet = Competition ; Sürdürülebilir rekabet = Sustainable competition

Özet:
Yönetim ve organizasyon yazınının modern sonrası kuramlarından olan kaynak bağımlılığı kuramı açık sistem yaklaşımı üzerine kurulmuştur. Kaynak bağımlılığı kuramında örgütler çevreleri ile ilişki içerisindedir. Çevre örgütlerin yaşadığı ve ihtiyacı olan kıt kaynakları karşıladıkları yerdir. Çevrenin önemi bu kaynaklara duyulan ihtiyaçtan gelmektedir. Örgütler bu kaynakları elde etmek için koşul bağımlılık kuramından farklı olarak kaynak bağımlılığını azaltma stratejileri ile girişimde bulunabilirler. Bu açıdan yöneticinin önemi üzerinde duran bilimci ve yönetimci bir kuramdır.
Popülasyon ekolojisi yaklaşımı örgütleri biyoloji biliminden aldığı kavramlarla anlamaya çalışan örgütlerin analiz düzeyleri değişebilmekle beraber, örgütleri her zaman topluluk içerisinde değerlendiren örgüt teorisidir. Popülasyon ekolojisinin alt inceleme alanlarından olan kesim genişliği yaklaşımı ise aynı niş içerisinde hem genele hitap eden genelci örgütlerin, hemde bunların varlığına rağmen oluşan boşluklarda yaşamına devam eden özelci örgütleri incelemektedir.
Sürdürülebilir rekabet üstünlüğü ise stratejik yönetimi anlayışının temel sonuç çıktısıdır. Sürdürülebilir rekabet üstünlüğünü ölçmek için iki farklı bakış açısı vardır. Bunlardan ilki pazar diğeri kaynak temelli yaklaşımlardır. Bu çalışmada her iki yaklaşım beraber analiz edilmektedir.
Araştırmanın uygulama alanı olarak Su Ürünleri Yetiştiriciliği Sektörü içerisinde yer alan Levrek ve/veya Çipura üreten şirketler seçilmiştir. Dünyada gelişen sektörlerden olan su ürünleri yetiştiriciliği sektöründe üretimin %97 sini denizde karşılayan 67 şirket, %3'ünü de toprak havuzlarda karşılayan 165 şirket arasından seçilen 18 işletme üzerinde araştırıma gerçekleştirilmiştir. 
Bu tezde kaynak bağımlılığı kuramının 1978 yılında Pfeffer ve Salancik tarafından ortaya konan temel yaklaşımları ile güncel kaynak bağımlılığını azaltma stratejilerinin sürdürülebilir rekabet üstünlüğüne etkisi kesim genişliği bağlamına göre araştırılmıştır. Çalışmada kaynak bağımlılığı ve popülasyon ekolojisi yaklaşımlarının birleşmesine katkı sağlaması hedeflenmiştir. Çalışma yöntemi olarak tümevarımsal bilimsel anlayış ile nitel araştırma yöntemlerinin nicel bulgularla beraber değerlendirilmesi yoluyla yapılmıştır.  
Araştırma sonunda örgüt teorilerinin birleşmesini katkı yapılmaya çalışmış, kaynak bağımlılığı kuramının incelenmeyen stratejiler açısından da bütünsel olarak incelenmesi gerçekleştirilmiş ve ortaya konan bulgular neticesinde ileride kuram haline gelebilecek hipotezlere ulaşılmıştır.

Abstract:
The theory of resource dependence, which is one of the modern post approaches of management and organization theory, is based on an open system approach. In the theory of resource addiction, organizations are in relationship with their environment. It is where environmental organizations meet scarce resources that they live and need. The importance of the environment comes from the need for these resources. In order to obtain these resources, organizations may attempt to reduce resource dependence strategies, unlike the condition dependency theory. In this regard, it is a scientist and management theory that stands on the importance of the manager.
Although the levels of analysis of organizations that are trying to understand the concepts of biology science are changing, the organizational theory of the population is an organization that evaluates organizations within the community. The cutting width approach from the sub-examination areas of the population ecology examines both general organizations in the same niche, as well as the specific organizations that are continuing to live in the gaps that occur despite their existence.
A sustainable competitive advantage is the fundamental outcome of its strategic management approach. There are two different perspectives to measure the superiority of sustainable competitiveness. The first one is the market and the other is resource-dependence approaches. In this study, both approaches are analyzed together.
The companies that produce sea bass and/or Bream are selected as the application area of the research in aquaculture sector. 97% of the production sector in the world of aquaculture, which is one of the emerging sectors in the sea, 67 companies, 3% of the 165 companies that meet in the ground pools, selected from among the 18 businesses conducted research.
In this thesis study, the impact of resource dependence theory on the sustainable competitiveness of the strategies of reducing current resource dependence with the fundamental approaches established by Pfeffer and Salcilik in 1978 according to the context of cutting width Investigated. The study aims to contribute to the merger of resource dependence and population ecology approaches. As a method of study, it was conducted through the evaluation of qualitative research methods with quantitative findings.
At the end of the research, efforts were made to contribute to the merger of the theories of the Organization, and a holistic examination of the theory of resource dependence on the non-examined strategies, and as a result of the findings in the future became a theory The hypothesis is reached.