Kekeleyen ve kekelemeyen 9-11 yaş arası çocukların üst bilişsel farkındalıklarının karşılaştırılması
Comparison of metacognitive awareness of 9-11 year old children who stutter and who do not stutter
Yazar: KARDELEN ERYILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. RAMAZAN SERTAN ÖZDEMİR
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dil ve Konuşma Terapisi Ana Bilim Dalı / Dil ve Konuşma Terapisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Dil ve Konuşma Terapisi = Language and Speech Therapy
Dizin: Kekemelik = Stuttering ; Üstbilişsel düşünme = Metacognitive thinking ; Üstbilişsel izleme = Metacognitive monitoring

Özet:
Bu çalışmada kekemeliği olan ve kekemeliği olmayan çocukların üst bilişsel farkındalıklarının karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bunun yanı sıra kekemeliği olan ve kekemeliği olmayan çocukların üst bilişsel farkındalıkları cinsiyet, yaş, anne ve baba eğitim düzeyi ile anne veya babanın algıladığı (subjektif) ekonomik durum değişkenleri ile karşılaştırılmıştır. Ayrıca kekemeliği olan çocukların kekemelik şiddeti, takılma türü (tekrarlar, uzatma, blok), kekemelik terapilerinde farkındalık eğitimi alıp almama veya hiç terapi almama durumları ile üst bilişsel farkındalıkları arasındaki ilişki araştırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 9-11 yaş aralığında bulunan 40 kekemeliği olan ve 40 kekemeliği olmayan çocuk ile ebeveyninden oluşmaktadır. Bu kapsamda ölçme aracı olarak çocuklar için üst bilişsel farkındalık ölçeği (ÜBFÖ-Ç) A formu ve Kekemelik Şiddetini Değerlendirme Aracı-4 (KEŞİDA-4) kullanılmıştır. Ayrıca araştırmanın verileri araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formları aracılığıyla ebeveynlerden elde edilmiştir. Araştırmanın sonucunda kekemeliği olan ve kekemeliği olmayan çocukların üst bilişsel farkındalıkları arasında anlamlı fark saptanmıştır (p<0,001). Kekeleyen ve kekelemeyen çocukların ÜBFÖ-Ç'nin kişisel farkındalık, görev ve izleme alt maddelerinden aldıkları ölçek puanları arasında da istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p <0,001).

Abstract:
This study aimed to compare the metacognitive awareness of children who stutter and those who do not. In addition, the metacognitive awareness of children who stutter and those who do not stutter were compared in terms of the variables of gender, age, mother's and father's education level, and the (subjective) economic status perceived by the mother or father. In addition, the relationship between the stuttering severity, type of dysfluency repetitions, extension, block), whether or not they received awareness training in stuttering therapies and their metacognitive awareness was investigated. The study group consisted of 40 stuttering and 40 non-stuttering children between the ages of 9-11 and their parents. In this context, the Metacognitive Awareness Scale for Children (ÜBFÖ-Ç) Form A, Stuttering Severity Assessment Tool-4 (KEŞİDA-4) were used as measurement tools. In addition, the data of the study were obtained from the parents through personal information forms prepared by the researcher. As a result of the study, a significant difference was found between the metacognitive awareness of children who stutter and those who do not stutter (p<0.001). Statistically significant differences were also found between the scale scores of stuttering and non-stuttering children from the self-awareness, task and monitoring sub-items of the ÜBFÖ-Ç (p <0.001).