Sosyal tabakalaşma toplumsal cinsiyet ve din ilişkisi: Üst sosyo ekonomik tabakaya mensup dindar kadınların gündelik hayatı üzerine sosyolojik bir araştırma
The relationship between social stratification, gender and religion: A study on the daily life of religious women from the upper socio-economic class
Yazar: FATMA GÜLER
Danışman: PROF. DR. VEJDİ BİLGİN
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Sosyolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Din = Religion ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Dindarlık = Religiousness ; Günlük yaşam = Daily life ; Kadınlar = Women ; Mekansal ayrışma = Spatial segregation ; Sosyal tabakalaşma = Social stratification ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Zihniyet = Mentality

Özet:
Bu çalışmanın amacı, üst sosyo ekonomik tabakaya mensup dindar kadınların zihniyet dünyalarının ve günlük hayatının, tabakalaşma, toplumsal cinsiyet ve din ekseninde analizini yapmaktır.

Birinci bölümde sosyal tabakalaşma teorileri, sınıf ve statü temelli genel sosyolojik eğilim ve barındırdığı yöntem sorunları dahil edilerek ele alınmıştır. Coğrafyacı görüşler; burjuvaziye dair tarihsel veriler ışığında zenginliğin bir kopuş olarak evlerde görünür olmasını, yerleşim temelli değerlendirmeler ise tabakalaşmanın bir başka boyutunu "kentsel ayrışma"yı örneklem evreninin oluşmasında açıklayıcı yapmaktadır. Toplumsal cinsiyet ve din; mekân ile bedeni, aile içi rolleri dönüştüren yönüyle gündelik hayata ve dindar kadına dair kamusal-özel alan ayrımına kaynaklık eden "mekânsal ayrışma"ya ilişkin açıklamalarda önemli iki referanstır. Yaşam biçimi analizleri, örneklem grubunun zihniyet çözümlemesi bağlamında ele alınmıştır. Gruba ait vasıfların tasvir ve tahlil edilmesinde kültür ve tüketim odaklı açıklamalar ve muhafazakarlaşma dünyevileşme ekseninde değerlendirmeler söz konusudur.

İkinci bölümde örneklem evreni Bademli Mahallesi'nin fiziki özellikleri, örneklem grubu tercihleri ve Bursa'nın sosyo ekonomik yapısı içindeki konumunu borçlu olduğu "zenginlerin yaşadığı bir yerleşim yeri" olma vasıflarını kazanma süreci ele alınmıştır. Katılımcı gözlem ve derinlemesine mülakat yöntemiyle katılımcılardan elde edilen bulgularla; üst sosyo ekonomik tabaka içinde dindar kadınların aile, boş zaman, tüketim gibi sosyal kurumların alternatif görünümleri içindeki yeri ve zihniyet dünyalarının gelenek ve güncel referanslarla bağı ortaya koyularak yorumlanmıştır.

Anahtar Sözcükler: Sosyal Tabakalaşma, Mekânsal Ayrışma, Din, Kadın, Zihniyet, Gündelik Hayat

Abstract:
The case study aims to analyze the worldview and daily life of women from the upper socio-economic class, in the context of stratification, gender and religion.

The first chapter deals with the theories of stratification by addressing the general sociological tendency based on class and status, as well as some related methodological problems. In the formation of the sample universe, geographical views suggest that in the context of historical data on bourgeoisie the visibility of wealth inside homes as a rapture becomes explanatory, whereas settlement-based theories suggest that another dimension of stratification, namely "urban segregation" becomes explanatory. Gender and religion which transforms space and body as well as family roles are two key consepts that explains "spatial separation". And, "spatial separation" clarifies the public-private dichotomy in daily life and in particular for religious women. Lifestyle analyses are handled within the context of the worldview analysis of the sample group. The qualifications of the study group are analyzed based on culture and consumption-oriented explanations as well in the context of secularization and conservatization.

In the second part, the physical characteristics of the sample universe namely Bademli Neighborhood and its process of gaining the qualities of being a "settlement of rich people" as well as the preferences of the sample group are explained. In this case study, in-dept and participant observation interview methods are used. The findings of this study are then used to interpret the status of religous women in the upper socio-economic class in alternative appearances of social instutions such as family, leisure time consumption and their worldview in connection with the traditional and modern references.

Keywords: Social Stratification, Spatial Seperation, Religion, Women, Woldview, Daily Life