Tip a aort diseksiyonlarında operasyon sonrası erken dönem mortalite ve morbidite üzerine etki eden faktörlerin retrospektif incelenmesi
Retrospective investigation of factors affecting early period mortality and morbidity after operation in type a aortic dissections
Yazar: MESUT ENGİN
Danışman: PROF. DR. MEHMET TUĞRUL GÖNCÜ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery
Dizin: Anevrizma-diseksiyon = Aneurysm-dissecting ; Aort = Aorta ; Aort anevrizmaları = Aortic aneurysm ; Aort hastalıkları = Aortic diseases ; Aort rüptürü = Aortic rupture ; Cerrahi = Surgery ; Morbidite = Morbidity ; Mortalite = Mortality

Özet:
Amaç: Aortik disseksiyon günümüzde hala önemli bir mortalite ve morbidite nedenidir. Tip A aort diseksiyonu nedeniyle ameliyat edilen hastalarda birçok faktör cerrahi sonuçları etkilemektedir. Bu faktörlerin yeterince belirlenmesi tedavinin başarılı olmasına etki edecektir.
Gereç ve Yöntem: Kliniğimizde Ocak 2006 - Aralık 2016 yılları arasında Tip A aort diseksiyonu tanısı ile opere edilen 140 hastanın preoperatif, intraoperatif, ve postoperatif verileri, hasta dosyaları ve hastane bilgi yönetim sistem kayıtlarından retrospektif olarak araştırıldı. Gruplar arası niceliksel parametreler Student t veya Mann-Whitney U testleri ile, niteliksel veriler ise Ki-Kare testi ile karşılaştırıldı.
Bulgular: Hastalarda ortalama yaş 57.1±12.3 (min: 27 ile max: 84), 31'i (%22.2) kadın, 109'u (%77.8) erkekti. Hastaların çoğunluğuna izole asendan aorta replasmanı veya asendan aorta ile birlikte hemiarkus replasmanı uygulandı (%70). Beyin koruma yöntemi olarak çoğunlukla antegrad serebral perfüzyon (ASP) nadiren retrograd serebral perfüzyon (RSP) kullanıldı. Tüm hastalarda total mortalite 34 kişi (%26.4) idi. Başvuru anında sistolik tansiyonun 90 mmHg altında olması, majör nörolojik defisit varlığı, hastada geçirilmiş kardiyak cerrahi öyküsü olmasının mortaliteyi anlamlı oranda etkilediği saptanmıştır (p<0.05). Mortalite olan hastalarda perfüzyon süreleri uzun, inotrop ihtiyacı fazla, yoğun bakım yatış süreleri istatiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0.05). RSP yapılan grupta yoğun bakımda kalış süreleri ve mortalite, ASP uygulanan hastalara göre anlamlı oranda yüksekti (sırası ile p=0.02, p=0.04). Semptom başlangıcından sonra ilk 6 saat içinde operasyona alınan hastalarda da mortalite oranı daha düşük bulundu (p=0.029).
Sonuç: Tip A aortik diseksiyonlarda mortalite üzerine etki eden faktörlerin daha büyük hasta serilerinde ortaya konulması ve bu faktörlere yönelik tedbirlerin alınması mortalite ve morbiditenin azaltılmasında etkili olacaktır.
Anahtar Kelimeler: aortik diseksiyon, mortalite ve morbidite, cerrahi tedavi

Abstract:
Aim: Aortic dissection is still an important cause of both mortality and morbidity. Many factors affect surgical outcomes in patients operated for type A aortic dissection. Sufficient identification of these factors will affect the success of the treatment.
Materials and Methods: Preoperative, intraoperative, and postoperative data of 140 patients who were diagnosed with type A aortic dissection between January 2006 and December 2016 were retrospectively reviewed from patient records and hospital information management system records. Quantative parameters between groups were compared with Student t or Mann-Whitney U tests, and qualitative data were compared with Chi-square test.
Results: The mean age of the patients who comprised 31 (22.2%) female and 109 (77.8%) male was 57.1 ± 12.3 (min: 27 to max: 84). The majority of patients underwent isolated ascending aorta replacement or hemiarchus replacement with ascending aorta (%70). Antegrade cerebral perfusion (ASP) and rarely retrograde cerebral perfusion (RSP) were used as the brain preservation method. Total mortality in all patients was 34 (26.4%). The systolic pressure that was below 90 mmHg at the time of admission, the presence of major neurological deficits and past cardiac surgical history had a significant impact on mortality (p<0.05). In patients with mortality, perfusion time inotropic needs and intensive care hospitalization time were statistically significantly higher (p<0.05). The duration of intensive care unit and mortality were significantly higher in the RSP group compared to the patients receiving ASP (p=0.02, p=0.04, respectively). The mortality rate was also lower in patients who were operated within the first 6 hours after the onset of symptoms (p=0.029).
Conclusion: Determining of factors affecting mortality in type A aortic dissections in larger patient populations and taking precautions for these factors will be effective in reducing mortality and morbidity.
Key Words: aortic dissection, mortality and morbidity, surgical treatment