Spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin sosyal zekaları ile sportmenlik davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between social intelligence and sportsmanship behaviors of faculty of sports sciences student
Yazar: ŞİNASİ ÖZSAYDI
Danışman: DOÇ. DR. ALPASLAN GÖRÜCÜ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Spor = Sports
Dizin: Sosyal zeka = Social intelligence ; Spor = Sports ; Spor Bilimleri Fakültesi = Faculty of Sports Sciences ; Sportmenlik = Sportsmanship ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Araştırma, spor bilimleri fakültesi öğrencilerinin sosyal zekaları ile sportmenlik davranışları arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Araştırma, Selçuk Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Beden Eğitimi Öğretmenliği, Antrenörlük Eğitimi, Spor Yöneticiliği ve Rekreasyon bölümlerinde bulunan erkek ve kadın öğrencilerinden oluşmaktadır. Örnekleme alınan öğrencilerin sosyal zeka ve sportmenlik davranışları yaş, cinsiyet ve öğrenim gördükleri bölümlere göre farklılık gösterip göstermediği belirlenmiştir. Verilerin toplanmasında kişisel bilgilerin yer aldığı demografik form ile Vallerand ve arkadaşları (1997) tarafından geliştirilen ve Türkçe 'ye uyarlaması Balçıkanlı (2010) tarafından yapılan Çok Boyutlu Sportmenlik Yönelimi Ölçeği (MSOS) ve Silvera ve arkadaşları (2001) tarafından geliştirilen ve Doğan (2005) tarafından Türkçe 'ye dönüştürülen Tromso Sosyal Zeka Ölçeği kullanılmıştır.
Verilerin analizinde ve değerlendirilmesinde SSPS paket programı kullanılmıştır. Normallik dağılımına göre t testi, One-Way Anova testi, Tukey testi ve korelasyon yöntemi kullanılmıştır. Analizlerin değerlendirilmesinde p değeri anlamlılık düzeyi olarak p≤.05 olarak kabul edilmiştir.
Araştırmada elden edilen değerlerin sonuçlarına göre; cinsiyetin sportmenlik yönelimleri alt boyutlarının tamamında kadınlara ait değerlerin erkeklere göre anlamlı derece yüksek olduğu bulunurken, sosyal zekanın ise sadece sosyal beceri süreci alt boyutunda kadınlara ait değerlerin erkeklere göre anlamlı derece yüksek olduğu bulunmuştur. Diğer alt boyutlarda anlamlılığa rastlanmamıştır. Yaş faktörünün sosyal zeka ve sportmenlik yönelimleri alt boyutları arasında herhangi bir anlamlı ilişkisi bulunmamaktadır. Öğrencilerin eğitim gördükleri bölümlere göre sportmenlik davranışları sosyal normlara uyum alt boyutunda B.Ö - Ant, Ant - Rek, S.Y – Rek. bölümleri arasında anlamlılık vardır. Sporda sorumluluklara bağlılık alt boyutunda da anlamlı farklılık bulunmakta ve bu farklılık B.Ö - S.Y, S.Y – Rek. bölümleri arasındadır. Sosyal zekanın öğrencilerin bölümlerine göre değerlendirilmesinde ise sosyal beceri süreci alt boyutunda Ant - Rek, S.Y – Rek bölümleri arasında anlamlı farklılıklar varken diğer alt boyutlar arasında anlamlılık yoktur. Sosyal zekanın alt boyutları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki vardır. Sosyal zeka ile sportmenlik yönelimler alt boyutları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulunurken diğer alt boyutlar olan sosyal beceri süreci ile sosyal normlara uyum ve sosyal beceri süreci ile kurallara ve yönetime saygı alt boyutları arasında pozitif yönde ve zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki vardır. Sportmenlik yönelimleri alt boyutları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir.
Genel olarak sonuca bakıldığında; sosyal zeka ve sportmenlik davranışlarının kadınların değerleri erkeklere göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Yaş değişkenin de herhangi bir farklılık bulunamamıştır. Bölüm değişkeninde bazı bölümler arasında anlamlı farklılıkların olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Sosyal zeka ile sportmenlik davranışları arasında belirli (orta - zayıf) düzeylerde pozitif ve negatif yönde ilişkilerin olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Sosyal Zeka, Sportmenlik, Spor Bilimleri

Abstract:
The relationship between the social intelligence and sportsmanship behaviours of the students studying in the faulty of sports sciences was investigated in the study. The participants were male and female students studying in physical education and sports teaching, coaching education, sports management and recreation departments in the faculty of sports sciences at Selçuk University. It has been determined whether the participants' social intelligence and sportsmanship behaviours differ according to their age, gender and departments. A demographic form containing personal information, the Multidimensional Scale of Sportsmanship, which was developed by Vallerand et al. (1997) and translated into Turkish by Balçıkanlı (2010), and the Tromso Social Intelligence Scale, which was developed by Silvera et al. (2001) and translated into Turkish by Doğan (2005) were employed to collect the research data. SSPS package program was used in the analysis and evaluation of the data. According to normality distribution, T-test, One-Way Anova test, Tukey test and correlation method were used. In evaluating the analyses, p value was accepted as p≤.05 as the level of significance.
According to the results obtained in the study, while the values of women in all of the sub-dimensions of sportsmanship orientations of gender were found to be significantly higher than that of men, the values of women were significantly higher than men only in the social skill process sub-dimension of social intelligence. No significance was found in other sub-dimensions. Furthermore, no significant relationship was found between the social intelligence and sportsmanship orientation sub-dimensions of the age factor. According to the departments in which students are trained, there is a significant difference between the physical education teacher and coaching, coaching and recreation, sports management and recreation departments in the sub-dimension of sportsmanship behaviours of complying with social norms. There is also a significant difference in the sub-dimension of commitment to responsibility in sports, and this difference is between the physical education and sports teaching and sports management and sports management and recreation departments. In the evaluation of social intelligence according to the departments of the students, there are significant differences in the sub-dimension of the social skill process between coaching and recreation and sports management and recreation departments, but there is no significance among the other sub-dimensions. On the other hand, there is a positive and moderately significant relationship between the sub-dimensions of social intelligence. While there is a positive and moderately significant relationship between social intelligence and sportsmanship orientations sub-dimensions, there is a positive and weakly significant relationship between social skills process and compliance with social norms and social skills process and respect for rules and management. It was also determined that there is a positive and moderately significant relationship between the sub-dimensions of sportsmanship orientations.
Generally speaking, the result is; it was determined that social intelligence and sportsmanship behaviours were significantly higher than women's values. There was no difference in the age variable. It is concluded that there is a significant difference between some sections in the section variable. It has been determined that there are positive and negative relationships at certain (moderate - weak) levels between social intelligence and sportsmanship behaviours.

Keywords: Social Intelligence; Sportsmanship; Sports Sciences