Tekelerde iki farklı sulandırıcı ile sulandırılan spermaya değişik oranlarda bal ilavesinin kısa süreli saklamaya etkisi
The effect of different rates of honey supplementation on short term storage semen diluted with two different diluents in goats
Yazar: NURDAN COŞKUN ÇETİN
Danışman: PROF. DR. FİKRET KARACA
Mustafa Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Dölerme ve Suni Tohumlama Ana Bilim Dalı​
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Bal = Honey ; Ejakülasyon = Ejaculation ; Keçiler = Goats ; Sperm = Spermatozoa ; Sperm mobilitesi = Sperm mobility ; Sperm transportu = Sperm transport ; Şam keçileri = Damascus goats

Özet:
Çalışmada, süt ve Tris temelli sulandırıcılar ile sulandırılan teke spermasına farklı oranlarda bal ilavesinin kısa süreli saklamada spermatolojik özelliklere ve yaşam süresine etkisi incelendi. 
     Araştırma, 2 ergin teke üzerinde yürütüldü. Tekelerden sperma elektroejekulasyon yöntemiyle alındı. Sperma Tris-yumurta sarısı (Kontrol, % 1, % 2.5 ve % 5 bal ilavesi)  ve yağsız süt sulandırıcısı (Kontrol, % 1, % 2.5 ve % 5  bal ilavesi) ile sulandırılarak gruplar oluşturuldu. Sulandırma sonrası sperma örnekleri +4-6 °C'de saklandı ve 12 saat aralıklarla spermatolojik muayeneleri yapıldı.
     Motilite değeri, süt kontrol grubunda 24. saat ve 60. saat arasında bal içeren gruplara göre yüksekti. Tris sulandırıcı grubunda, 48. saate kadar kontrol grubu bal içeren gruplardan yüksek, % 5 bal ilaveli grup ise diğer bal oranlarından düşük bulundu. HOS test değeri, süt kontrol grubunda 12. ve 24. saatlerde % 2.5 ve % 5 bal ilaveli gruplardan yüksek, % 1 bal ilaveli grup ile benzerdi. 36 ve 60. saatler arasında kontrol grubu bal ilaveli gruplardan yüksekti. HOS test değeri tris sulandırıcılı kontrol grubunda 48. saate kadar yüksek, 60. saatte % 1 bal ilaveli gruba benzerdi. Tris sulandırıcılı % 5 bal ilaveli grup, diğer bal ilaveli gruplardan 0. ve 60. saatler dışında düşük bulundu. Anormal spermatozoon oranı 60. saate kadar süt kontrol grubu ile bal ilaveli gruplar arasında önemli bir fark bulunmadı. Tris sulandırıcı gruplarda anormal spermatozoon oranı, 36. saate kadar % 1 bal içeren gruptan, 48. saatte % 1 ve % 5 bal ilaveli gruplardan düşük bulundu. Ölü/canlı spermatozoon oranı, süt kontrol grubunda 0. saatte % 5 bal ilaveli gruptan, 12. saatte % 2.5 ve % 5 bal ilaveli gruptan, 24. saat ile 72. saatler arasında ise bal ilaveli gruplardan düşük bulundu. Tris sulandırıcılı kontrol grubu 60. saate kadar bal ilaveli gruplardan, 72. saatte ise % 5 bal ilaveli gruptan düşük bulundu. 
     Sonuç olarak her iki sulandırıcı grubunun kontrol grupları spermatolojik kalite bakımından daha üstün olduğu, grup içi değerlendirmede genel olarak ilave edilen bal oranı arttıkça sperm kalitesinin azaldığı gözlendi. Gruplar arası değerlendirmede teke spermasının kısa süreli saklanmasında Tris sulandırıcısının daha üstün olduğu ve bal ilavesinin herhangi bir başarı sağlamadığı saptandı.

Abstract:
In the study, goat semen which was diluted with milk and tris based diluents were investigated different ratios of honey supplementation effects on spermatological characteristics and life span in short-term storage. 
     The research was conducted on 2 adult goats. The semen was collected by means of electroejaculator method in goats. Groups were formed by diluting with semen Tris-egg yolk (Control, 1 %, 2.5 % and 5 % honey addition) and skim milk diluent (Control, 1 %, 2.5 % and 5 % honey addition). Sperm samples were stored at +4-6 °C after dilution and spermatological examinations were performed at 12 hours intervals.
     The motility value was higher in the milk control group than in the honey added groups between 24th and 60th hours. In the tris diluent group, up to 48th hour, the control group was higher than the honey added group and the 5 % honey group was lower than the other honey added groups. The HOS test value was similar in the milk control group with 1 %  honey group, in milk control group was higher than the 2.5 %  and 5 % honey group at 12nd and 24th hours. Between 36th hour and 60th hour, the control group was higher than the honey supplement groups. The HOS test value was high tris-diluted control group up to 48th hour, at the 60th hour similar to the tris-diluted control group with 1 % honey group. The 5 % honey supplemented group with Tris diluted was lower than the other honey supplemented groups except for at 0th and 60th hours. Abnormal spermatozoon ratio did not show any significant difference between milk control group and honey supplemented groups up to 60th hour. The abnormal spermatozoon ratio in the Tris diluent groups was lower than 1 % honey group until 36th hour, 1 % and 5 % honey supplement groups at 48th hour. The dead/live spermatozoon ratio was lower in the milk control group than in the 5 % honey supplement group at 0st hour, 2.5 % and 5 % honey supplement group at 12nd hour, between 24th hour and 72nd hours honey supplemented groups. The Tris diluent control group was lower than the honey supplement group up to 60th hour and lower than the 5 % honey supplement group at 72nd hour.
     As a result, it was observed that the control groups of both diluent groups were superior in spermatological quality, in the group evaluation, the sperm quality decreased as the honey supplement ratio increased generally. It was determined that the Tris diluent was superior to the short-term storage of the goat spermatozoa in the between groups evaluation and the honey supplementation did not achieve any success.