Korunma ve bakım altındaki kız çocuklarının kimlik inşa süreci: Samsun örneği
The identity construction process of girls in care and protection: The case of Samsun
Yazar: ZEYNEP DENİZ
Danışman: DOÇ. DR. MURAT ŞAHİN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Korunma ve bakım altındaki çocuklara dair olan bu çalışma, çocuk evleri sitesindeki kız çocuklarının kimlik inşa süreci ve kimliklerini meydana getiren etkileşim süreçlerini ortaya koymak amacıyla nitel araştırma yöntemi kullanılarak yapılan fenomenolojik araştırmadır. Bu fenomenolojik araştırmada ortak deneyime sahip olan kurum bakımı altındaki kız çocuklarının kimlik inşa süreci yüz yüze derinlemesine mülakatlarla kendi perspektiflerinden ele alınmıştır. Araştırma, fenomenolojik bir desene sahip olması dolayısıyla çocukların kimlik inşa sürecindeki deneyimlerini anlamak için Samsun ilinde çocuk evi sitesinde kalan kız çocukları ile sınırlandırılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, korunma ve bakım altındaki çocuklardan çocuk evleri sitesinde kalan 15-18 yaş arasındaki 15 kız çocuğundan oluşmaktadır. Araştırmadaki verilerin analizinde betimsel analiz tekniği kullanılmıştır ve verilerin analizi doğrultusunda kız çocuklarının kimlik inşa sürecine dair fenomenolojik araştırmanın felsefi temellerinde dikkat çekilen öze ulaşılmıştır. Araştırmanın temel amacını, korunma ve bakım altındaki kız çocuklarının kimlik inşa sürecinin nasıl meydana geldiği oluşturmaktadır. Araştırmadaki bulgulara göre kurum bakımı altındaki kız çocuklarının kimlik inşa sürecinde kurum öncesindeki aile deneyimlerinden ailedeki boşanma, çocuğa yönelik şiddet ve istismarın belirgin bir rolü olduğu ve kız çocuklarının okula, arkadaşlarına, kurumdaki yaşamına, yaşam beklentisine yönelik anlam dünyasına bakışında etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kız çocukları, ailelerindeki riskli ortamı, güvensiz bir alan olarak algılamaktadır bu doğrultuda kimlik inşa sürecinde tamamlanmamışlık deneyimini yaşadıklarını ifade etmektedirler. Bu çalışmada, korunma ve bakım altındaki kız çocuklarının deneyimlerinden yola çıkarak ailelerinin kimlik inşa sürecindeki belirleyici etkisine vurgu yaptıkları görülmektedir. Bu bulgu neticesinde yerine getiren arkadaş, yerine getiren sevgili, yerine getiren meslek kavramsallaştırmaları yapılarak ailedeki güvensiz ortamın yerine getirilen sosyal etkileşimlerin oluşum sürecinin kimlik inşasındaki rolü tespit edilmiştir.

Abstract:
This study on children in protection and care is a phenomenological research conducted using qualitative research methods, aimed at uncovering the identity construction process and the interaction processes that form their identities among girls at a child house site. In this phenomenological research, the identity construction process of girls under institutional care, who share a common experience, has been addressed from their own perspectives through face-to-face in-depth interviews. The research has a phenomenological design, hence it is limited to girls living at a child house site in the province of Samsun to understand their experiences in the identity construction process. The study group of this research consists of 15 girls aged between 15-18, who are under care and protection at the child house site. The descriptive analysis technique has been used in analyzing the data, and through the data analysis, the essence that is highlighted in the philosophical foundations of the phenomenological research on the girls' identity construction process has been reached. The main aim of the research is to determine how the identity construction process of girls under care and protection takes place. According to the findings of the research, pre-institutional family experiences such as divorce, violence, and abuse towards children play a significant role in their identity construction process, and influence the girls' views on school, friends, life at the institution, and life expectations. The girls perceive the risky environment in their families as an insecure area, and express that they experience a sense of incompleteness in their identity construction process. This study, based on the experiences of girls under care and protection, emphasizes the decisive impact of families on their identity construction process. As a result of this finding, conceptualizations such as fulfilling friend, fulfilling lover, and fulfilling profession have been developed, identifying the role of social interactions that replace the insecure environment in the family in the identity construction process.