Erken Demir Çağı'nda Kıbrıs Anadolu ilişkileri
Cyprus Anatolia relations in The Early Iron Age
Yazar: HAVVA SEDA ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. PINAR PINARCİK
Düzce Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı / Eskiçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Tarih = History
Dizin: Anadolu = Anatolia ; Erken Demir Çağı = Early Iron Age ; Kültürel etki = Cultural effect ; Kültürel ilişkiler = Cultural relations ; Kültürlerarası ilişkiler = Intercultural relations ; Ticaret = Trade ; Ticari ilişkiler = Trade relations

Özet:
Anadolu yarımadasının en yakın komşularından biri olan Kıbrıs adası gerek jeopolitik konumu gerek önemli hammadde kaynakları açısından çağlar boyunca ilgi odağı olmayı başarmıştır. Geçiş güzergahında yer alan ada Anadolu ile ilk çağlardan itibaren yakın ilişkiler kurmuş ve bu ilişkiler neticesinde kültürler arası etkileşimler yaşanmıştır. En yoğun ilişkilerin yaşandığı dönem ise Geç Bronz Çağı'dır. Ancak MÖ. II. binin ikinci yarısında Anadolu'dan Mısır'a kadar birçok medeniyet üzerinde tarihsel ve toplumsal değişikliğe sebep olan Ege Göçleri yaşanmıştır. Bu göç dalgası neticesinde Anadolu'nun çehresi tamamen değişmiş dönemin en önemli imparatorluklarından olan Hitit İmparatorluğu yıkılmış, bu yıkımlar neticesinde de Kıbrıs adası üzerindeki Hitit hegomanyası son bulmuş ve adada çeşitli krallıklar ortaya çıkmıştır. Anadolu'da ise Geç Hitit Beylikleri, Phrygia, Urartu, Lydia, Lykia gibi yeni devletler kurulmuştur. 
Göçler sonrasında, Karanlık Çağ olarak adlandırılan, iki yüz yıllık bir zaman dilimini içerisine aldığı düşünülen bir dönem yaşanmıştır. Bu dönemde her ne kadar ekonomik faaliyetler devam etmiş olsa da, yazının ortadan kalkması neticesinde metin ve verilerdeki eksiklikler sebebiyle Erken Demir Çağı'ndaki ticari ve kültürel faaliyetlerin ne düzeyde olduğu tam olarak bilinememektedir.
Yapılan çalışmada Erken Demir Çağı Anadolu'su ve Kıbrıs arasındaki kültürel ve ticari ilişkiler ele alınmıştır. Daha çok Anadolu'nun kıyı kesimlerinde ele geçen buluntular ışığında kültürler arası ilişkiler incelenmiştir.

Abstract:
Being one of the closest neighbors of the Anatolian peninsula, the island of Cyprus has managed to be the center of attention for ages in terms of both its geopolitical position and significant raw material resources. As a passagepoint, the island has established close relations with Anatolia, going as far back as the early ages, and these relations generated some intercultural interactions. The most extensive relations were observed in the Late Bronze Age. However, in the second half of the second millennium BC, the Aegean Migrations took place, which caused historical and social changes on numerous civilizations from Anatolia to Egypt. As a result of this migration wave, cultural components of Anatolia changed drastically, the Hittite Empire collapsed and ended their hegemony on the island of Cyprus and led new kingdoms to be born. On the other hand, new states emerged in Anatolia like the Neo-Hittite states, Phrygia, Urartu, Lydia and Lykia.
Following the migrations, a period named The Dark Age took place and is thought to 
have lasted two centuries. Even though the economic activities continued, the absence of the writings and limited data has led to uncertainty of the level of economic and cultural activities in the Early Iron Age.
This research addresses the cultural and economic relations between Anatolia and Cyprus in the Early Iron Age. Intercultural relations were analyzed in the light of the archeological findings derived mainly from Anatolia's coast sides.