Z kuşağının yavaş turizme karşı bakış açısı
Z generation's perspective on slow tourism
Yazar: BUSE BOZKUŞ
Danışman: PROF. DR. ŞENOL ÇAVUŞ
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Turizm = Tourism

Özet:
Yavaş turizm, temelinde yavaş yemek ve yavaş şehir hareketlerinin özelliklerini barındıran, kitle turizmine alternatif olan bir turizm türüdür. Bu turizm türünde tatildeyken elde edilen deneyimin kalitesi ön plana çıkmaktadır. Kültüre, tarihe ve doğaya saygılı olunması ve tatil süresince elde edilen deneyimin kalitesinin yüksek olması beklenmektedir. Yavaş turizm; günümüzde bilinirliği ve popülerliği artan bir konu haline gelmiştir. Alanyazın incelendiğinde yavaş turizm ve Z kuşağının birlikte ele alındığı bir çalışmaya rastlanılmamıştır. Bu da araştırmanın özgünlüğünü ortaya çıkarmaktadır. 
Bu çalışmanın amacı Z kuşağının yavaş turizme karşı bakış açısını ortaya koymaktır. Temel amaç çerçevesinde Z kuşağının yavaş turizme bakış açısında boyutlara ve demografik özelliklere göre farklılık olup olmadığı incelenmiştir. Araştırma verileri İstanbul'un farklı bölgelerinde anket çalışması yapılarak elde edilmiştir. Kolayda örnekleme yöntemi ile toplamda 500 katılımcıya ulaşılarak anket çalışması yapılmıştır. Veriler SPSS 23 paket programında incelenmiştir. 23 adet sistematik veri formunun eksik ve hatalı olmasından dolayı analizlere toplamda 477 adet veri formu dahil edilmiştir. Yapılan faktör analiziyle yavaş turizmin 6 boyutta toplandığı sonucuna ulaşılmıştır. Bunlar yerellik, sürdürülebilirlik, yerel ekonomi, zaman, yavaşlık ve çevre boyutudur. Ölçek ifadelerine ve sonrasında faktörlere yapılan betimleyici analizler ve tek örneklem t-testi sonucunda Z kuşağının yavaş turizme olumlu baktığı; boyutlara olan bakış açılarının ise farklılık gösterdiği sonucuna ulaşılmıştır. En olumlu bakılan boyut yavaşlık, en olumsuz bakılan boyut ise yerel ekonomidir. Bu bağlamda Z kuşağının yavaş turizme katılma eğiliminde olduğu söylenebilir. Farklılık analizleri olarak Mann-Whitney U testi ve Kruskal Wallis testi gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda sadece eğitim değişkeni ile yavaş turizmin yavaşlık boyutu arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur. İlköğretim seviyesinde eğitim düzeyine sahip olan katılımcılar ile lise, ön lisans ve lisans seviyelerinde eğitim düzeyine sahip olan katılımcıların yavaşlık boyutuna bakış açılarında farklılık mevcuttur. Araştırmadan elde edilen sonuçlar doğrultusunda, yavaş turizmle ilgilenen bireylere, işletmelere ve  destinasyonlara  önerilerde bulunulmuştur. İlerleyen çalışmalarda örneklemin farklı şehirlerden ve/veya farklı milletlerdeki Z kuşağı bireylerin katılımı ile oluşturulmasıyla araştırmaya farklı bir boyut kazandırabileceği öngörülmektedir.

Abstract:
Slow tourism is a type of tourism that serves as an alternative to mass tourism, incorporating the characteristics of slow food and slow city movements. In this tourism type, the emphasis is on the quality of the experience gained during the vacation. It is expected to show respect for culture, history, and nature, and to have a high-quality experience throughout the holiday. Slow tourism has become a topic of increasing recognition and popularity in today's world. When reviewing the literature, no study was found that combines slow tourism and Generation Z, which highlights the originality of this research.
The aim of this study is to reveal the perspective of Generation Z towards slow tourism. Within the framework of the main objective, it was examined whether there are differences in the perspective of Generation Z towards slow tourism based on dimensions and demographic characteristics. Research data were obtained through survey studies conducted in different regions of Istanbul. A total of 500 participants were reached through convenience sampling method, and a survey was conducted. The data were analyzed using the SPSS 23 package program. Due to the missing and erroneous nature of 23 systematic data forms, a total of 477 data forms were included in the analyses. It was concluded through factor analysis that slow tourism can be classified into 6 dimensions, which are locality, sustainability, local economy, time, slowness, and environment. Descriptive analyses and one-sample t-test conducted on scale statements and subsequent factors indicated that Generation Z has a positive view of slow tourism, but their perspectives differ across dimensions. Slowness was the most positively viewed dimension, while local economy was the least positively viewed dimension. In this context, it can be said that Generation Z has a tendency to participate in slow tourism. Difference analyses such as Mann-Whitney U test and Kruskal-Wallis test were performed. The analyses revealed a significant difference only between the education variable and the slowness dimension of slow tourism. There is a difference in the perspectives on the slowness dimension between participants with a primary education level and those with a high school, associate degree, and bachelor's degree levels of education. Based on the results obtained from the research, recommendations were made to individuals, businesses, and destinations interested in slow tourism. In future studies, it is anticipated that incorporating participants from different cities and/or different nationalities within the sample could provide a different dimension to the research.