Açık alan rekreasyonu, doğa sporları yapan bireylerin bu sporları yapma nedenleri: Antalya örneği
Outdoor recreation, reasons for individuals participation in nature-based sports whitin the province of Antalya
Yazar: AYŞE KALKAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FAİK ARDAHAN
Akdeniz Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Spor Yöneticiliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Spor = Sports
Dizin: Boş zamanları değerlendirme = Leisure activities ; Dağcılık = Mountaineering ; Doğa sporları = Outdoor sports ; Spor = Sports ; Tırmanma = Climbing ; Yürüyüş = Gait

Özet:
Bu tez çalışması ile açık alan rekreasyonunun incelenmesi, Antalya ili ve yakın çevresinde doğa sporlarından doğa yürüyüşü, dağcılık ve kaya tırmanışı aktivitelerine katılan bireylerin bu aktivitelere katılma nedenleri ve katılımlarından elde ettikleri faydaların bazı demografik değişkenlere göre karşılaştırılması ve katılımcıların profillerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla hazırlanan anket, 2010?2011 yılında Antalya ve çevresinde doğa yürüyüşü (n=205), dağcılık (n=114) ve kaya tırmanışı (n=101) yapan toplam 420 bireye uygulanmıştır. Anket uygulaması ile elde edilen veriler Statisticsal Package for the Social Sciences18.0 (SPSS 18.0) istatistik paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesi aşamasında ise, frekans (f) yüzde (%) ortalama ( ) ve standart sapma (Ss) gibi tanımlayıcı istatistiksel yöntemler ve normal dağılım ve homojenlik koşulları yerine gelmediği için Non-parametrik testlerden Kruskal Wallis Varyans Analizi (?) ve Mann-Whitney U (Z) testi kullanılmıştır. Aktivite katılımcılarının demografik değişkenleri ile etkinliklere katılma nedenleri ve elde ettikleri faydalar arasında ilişkinin olup olmadığı sorgulanmıştır. Analiz sonucunda gruplar arasında fark çıktığında bu farkın hangi gruplardan kaynaklandığını bulmak için Post-Hoc testlerinden Bonferroni düzeltmesi kullanılmıştır. Sonuçlar 0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir.Bu bireylerin doğa yürüyüşü, dağcılık ve kaya tırmanışı aktivitelerini yapma nedenleri, elde ettikleri faydalar, etkinliklere katılım sıklıkları, kimlerle katıldıkları, ayırdıkları bütçe gibi konular saptanıp değerlendirilmeye çalışılmıştır.Çalışma sonucunda doğa yürüyüşü, dağcılık ve kaya tırmanışı yapan bireylerin, çoğunlukla erkek ve bekâr olduğu; doğa yürüyüşü yapanların yaş ortalamasının yaş=43,75, çoğunluğun emekli ve %41,5'inin 1001?2000 TL gelir elde ettiği, dağcılık yapanların yaş ortalamasının yaş=40,94, çoğunluğun serbest meslek sahibi ve %30,7'sinin 1001?2000 TL gelir elde ettiği, kaya tırmanışı yapanların yaş ortalamasının yaş=29,77, çoğunluğun öğrenci olduğu ve 0?1000 TL gelir elde ettiği; her branşta çoğunluğun lisans mezunu olduğu, sigara ve alkol kullanımının az olduğu, aktivitelere katılımın beş yıldan az zamandır olduğu, daha çok arkadaşlar ile birlikte aktivitelere katıldıkları; kaya tırmanışı ve dağcılık yapanların çoğunluğunun bu konuda eğitim aldıkları ve aktivite sırasında güvenlik önlemleri aldıkları, ilgi alanı olması, doğayla bütünleşme, yeni beceriler edinme ve onları kullanma, sıkıntı ve stres atmak, sağlığı olumlu yönde etkileme nedenleriyle bu aktivitelere katıldıkları; etkinliğe katılımlarından kendilerini daha mutlu, daha sağlıklı ve güçlü hissettikleri, kendilerine güvenlerinin arttığı, kendilerini rahatlamış ve tazelenmiş hissettikleri, yeni şeyler öğrenip, yeni kişilerle tanıştıkları gibi faydalar elde ettikleri sonuçlarına ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aims to research outdoor recreation and investigate the profile of individuals who participate in hiking-trekking, mountaineering and rock climbing within the province of Antalya and the surrounding area. Their reasons for, and the benefits gained by, participating in a particular activity are combined with some demographic variables to determine the participants' profiles. A survey of 420 individuals has been prepared for this purpose during 2010-2011 and breakdown into the following groups:- Hiking (n = 205), Mountaineering (n = 114) and Rock climbing (n = 101). The survey attempts to establish and evaluate the participant?s reasoning for becoming involved in these activities, the perceived benefits, frequency of participation, who they participate with and money spent in any group activities.The results from the survey have been analysed using Statistical Package for the Social Sciences 18.0 (SPSS 18.0).In the data evaluation phase the following statistical definitions were used:- frequency (f), percentage (%), mean ( ) and standard deviation (Ss). Normal distribution and homogeneity conditions were not be performed in this study therefore two non- parametric tests, Kruskal-Wallis analysis of variance (?) and the Mann-Whitney U (Z) test, were used to analyze the data. The relationship between the demographic variables of the activity participants, their reasons for participation and any benefits gained through participation in the activity was investigated. One Post-Hoc test, the Bonferroni correction test, was used to find out whether the differences observed between the groups was a result of the analysis. The results were evaluated at the level of 0.05 significance.The results from the survey have shown that the majority of participants were single males; the average age of hikers was age=43.8 most of whom were mainly retired and 41.5% of them had monthly incomes of between 1001 to 2000 TL. The group of mountaineers featured many entrepreneurs, an average age of age=40.94 and 30.7% earned between 1001 to 2000 TL. The group of rock climbers had an average age of age = 29.77, the majority of whom were students with incomes between 0 to 1000 TL. In addition to these findings the study also illustrates that the majority of the participants undertook their pastime within a friendship group (presumably because a high level of trust is desirable for these types of outdoor activities), possessed Post Graduate degrees, were non-smokers and did not drink alcohol excessively. The majority of survey participants had less than five years participation in their chosen activity at the time the survey was conducted. Participants who were interested in rock climbing and mountaineering tended to have had some form of formal safety training. The survey has also illustrated that these people were motivated to obtain and use new skills, experience the outdoors and to reduce their stress levels through relaxation. People who participated in rock climbing described themselves as happier, healthier, stronger, more self confident, refreshed and relaxed. Participants in mountaineering and hiking described similar feelings of increased well being. In particular, hiking as an activity which helped them to learn new skills and meet new people.