İntestinel levodopa pompası kullanan parkinson hastalarında yaşam kalitesi ve fonksiyonel bağımsızlığın değerlendirilmesi
Evaluation of quality of life and functional independence in parkinson's patients on an intrinsic levodopa pump
Yazar: AYLİN ŞEN
Danışman: PROF. DR. SİBEL ERKAL
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Esasları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Parkinson hastalığı, motor semptomlar ve motor dışı semptomlar ile karakterize, karmaşık bir nörodejeneratif hastalıktır. Günümüzde Parkinson hastalığının yönetiminde çeşitli tedavi yöntemleri mevcut olup, bunlardan biri de intestinel levodopa pompasıdır. Bu çalışma, ileri Parkinson hastalığı olan bireylerde intestinel levodopa pompasının kullanımının yaşam kalitesi ve fonksiyonel bağımsızlık üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, Parkinson hastalığının klinik tanımı, etiyolojisi, patofizyolojisi ve tedavi yöntemleri ele alınmış, hastaların yaşam kalitesi ve fonksiyonel bağımsızlık düzeyleri üzerine etkileri tartışılmıştır. Araştırma, toplamda 21 Parkinson hastası üzerinde gerçekleştirilmiş olup, sosyo-demografik özellikler ve hastalığın durumu ile ilgili veriler toplanmıştır. Verilerin analizi IBM SPSS 28 programı kullanılarak yapılmış, normallik varsayımı Shapiro-Wilk testi ile değerlendirilmiş ve non-parametrik analiz yöntemleri uygulanmıştır. Bulgular, intestinel levodopa pompası kullanımının Parkinson hastalarının Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçümü (FBÖ) ve Parkinson Hastalığı Yaşam Kalitesi Anketi (PDQ) puanlarında anlamlı bir artışa yol açtığını göstermiştir. Ayrıca, bu tedavi yönteminin hastaların sosyo-demografik özelliklerine göre farklı etkiler gösterebileceği belirlenmiştir. Çalışmada, intestinel levodopa tedavisinin Parkinson hastalığı olan bireylerin yaşam kalitesini ve fonksiyonel bağımsızlığını iyileştirdiği, ancak bu iyileşmelerin hastanın demografik özelliklerine göre değişebileceği tespit edilmiştir. Bu bulgular, Parkinson hastalığının yönetiminde kişiselleştirilmiş yaklaşımların önemini vurgulamaktadır. Bu tez, Parkinson hastalığı tedavisinde yeni perspektifler sunmakta ve alandaki bilgi birikimine katkıda bulunmayı hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler: Parkinson hastalığı, intestinel levodopa, yaşam kalitesi, fonksiyonel bağımsızlık.

Abstract:
Parkinson's disease is a complex neurodegenerative disorder characterized by motor symptoms and non-motor symptoms. Currently, there are various treatment modalities for the management of Parkinson's disease, one of which is the intestine levodopa pump. This study aims to examine the effects of the use of the intestinel levodopa pump on quality of life and functional independence in individuals with advanced Parkinson's disease. The clinical definition, etiology, pathophysiology and treatment modalities of Parkinson's disease were discussed, and the effects on quality of life and functional independence levels of patients were discussed. The study was conducted on a total of 21 Parkinson's patients and data on socio-demographic characteristics and disease status were collected. Data were analyzed using IBM SPSS 28 software, normality assumption was evaluated by Shapiro-Wilk test and non-parametric analysis methods were applied. Results showed that the use of intestinel levodopa pump led to a significant increase in the Functional Independence Measure (FIM) and Parkinson's Disease Quality of Life Questionnaire (PDQ) scores of Parkinson's patients. In addition, it was determined that this treatment method may show different effects according to the socio-demographic characteristics of the patients. The study found that intestinel levodopa treatment improved the quality of life and functional independence of individuals with Parkinson's disease, but these improvements may vary according to patient demographics. These findings highlight the importance of personalized approaches in the management of Parkinson's disease. This thesis offers new perspectives in the treatment of Parkinson's disease and aims to contribute to the body of knowledge in the field.

Keywords: Parkinson's disease, intestinel levodopa, quality of life, functional independence.