Glokom tedavisinin oküler yüzeye ve gözyaşı fonksiyonlarına etkisi
Effect of glaucoma treatment on ocular surface and tear functions
Yazar: ABDUSSAMET MERMER
Danışman: PROF. DR. AYÇA YILMAZ
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Glokom = Glaucoma ; Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Gözyaşları = Tears ; Konjonktiva = Conjunctiva ; Sitoloji = Cytology ; Trabekülektomi = Trabeculectomy

Özet:
Glokom hastalarında hem yaşa hem de kullanılan antiglokomatöz ilaçlara bağlı olarak oküler yüzey hastalığı insidansı artmaktadır. Bu çalışmada, bir gözüne antiglokomatöz ilaç kullanan ve diğer gözüne trabekülektomi cerrahisi yapılmış ve ilaçsız şekilde kliniğimizde takipli glokom hastalarının gözyaşı fonksiyonları ve oküler yüzey olası toksisite bulgularının araştırılması amaçlanmıştır. Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı'nda bir gözüne en az 6 ay önce mitomycin C kullanılarak trabekülektomi cerrahisi yapılan ve ilaçsız takip edilen, diğer gözüne çeşitli antiglokomatöz ilaçlar kullanan 19 hastanın 38 gözü, kontrol grubu olarak da 20 sağlıklı bireyin 20 gözü çalışmaya dahil edildi. Hastaların demografik verileri, trabekülektomi cerrahileri üzerinden geçen süreleri, kullandığı antiglokomatöz ilaçlar, bu ilaçları kullanım süresi ve günlük damla sayısı kaydedildi. Çalışmaya dahil edilen tüm olgulara sırasıyla gözyaşı kırılma zamanı testi, korneal ve konjonktival floresein boyanma değerlendirmesi, Schirmer II testi yapıldı ve impresyon sitolojisi için konjonktival örnek alındı. Sitolojik değişiklikler Nelson evreleme sistemine göre değerlendirildi. Çalışmamızda glokom hastalarının trabekülektomi geçiren gözleri ve antiglokomatöz ilaç kullandığı gözleri kontrol grubu ile gözyaşı kırılma zamanı, Schirmer II testi, korneal ve konjonktival floresein boyanma ve Nelson evreleme düzeyleri açısından kıyaslandığında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu saptandı(p<0.05). Trabekülektomi grubu ile damla grubu kıyaslandığında hiçbir test sonucunda istatistiksel olarak anlamlı farklılık olmadığı görüldü(p>0.05). Cerrahi sonrası geçen süre arttıkça istatistiksel olarak anlamlı olmasa da gözyaşı kırılma zamanı, Schirmer II testi, punktat boyanma ve Nelson evreleme sonuçlarının daha iyi olduğu görüldü. Bu çalışmada glokom hastalarında ister medikal isterse cerrahi tedavi uygunlanmış olsun, gözyaşı kırılma zamanı, Schirmer II testi, korneal ve konjonktival floresein boyanma ve konjonktival impresyon sitolojisi sonuçlarında anormallikler tespit edilmiştir. Bu nedenle glokom hastalarının tedavisinin belirlenmesinde ve takibinde, gözyaşı film tabakası ve oküler yüzeyin de değerlendirilmesi önem arz eder. 

Anahtar kelimeler: Glokom, gözyaşı, oküler yüzey hastalığı, konjonktival
impresyon sitolojisi, trabekülektomi

Abstract:
The incidence of ocular surface disease increases in glaucoma patients depending on both age and the antiglaucomatous drugs used. In this study, we aimed to investigate the tear functions and possible ocular surface toxicity findings in glaucoma patients who have used antiglaucomatous drugs in one eye and have had trabeculectomy surgeries in the other eye and were being followed up in our clinic without medication. In this study, 38 eyes of 19 patients who have had trabeculectomy surgeries using mitomycin C in one eye at least 6 months ago in Department of Ophthalmology, Faculty of Medicine, Mersin University and who were using various antiglaucomatous drugs in the other eye and 20 eyes of 20 healthy individuals as a control group were included. Demographic data of the patients, when they underwent trabeculectomy surgery, antiglaucomatous drugs used, duration of usage of drugs and number of drops per day were recorded. Tear break-up time test, corneal and conjunctival fluorescein staining evaluation, Schirmer II test were performed and conjunctival samples were taken for impression cytology evolutions in all subjects included in this study. Cytological changes were evaluated according to the Nelson staging system. In our study, when the eyes have undergone trabeculectomy surgeries and eyes have been using antiglaucomatous drugs were compared with the control group, a statistically significant difference was found in terms of tear break-up time, Schirmer II test, corneal and conjunctival fluorescein staining and Nelson staging levels(p<0.05). When the trabeculectomy group and the topical drug group were compared, no statistically significant difference was observed in any test results(p>0.05). As the time passed after surgery increased, we observed that tear break-up time, Schirmer II test, punctate staining and Nelson staging results were better, although not statistically significant. In this study, abnormalities were detected in tear break-up time, Schirmer II test, corneal and conjunctival fluorescein staining, and conjunctival impression cytology results in glaucoma patients even with medical or surgical treatments. For this reason, it is important to evaluate the tear film layer and ocular surface during the diagnosis and the treatment of glaucoma patients.

Keywords: Glaucoma, tears, ocular surface disease, conjunctival impression
cytology, trabeculectomy