Kadınların güçlendirilmesine yönelik girişimcilik eğitim programlarında eğilimler, sorunlar ve olanaklar: KAGİDER örneği
Tendencies, problems and possibilities in entrepreneurship training programs towards women's  empowerment: KAGİDER case
Yazar: AYDAN TUNÇİL BÖLÜKBAŞ
Danışman: DOÇ. DR. AHMET YILDIZ
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Yaşam Boyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yetişkin Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim programları = Education programs ; Girişimcilik = Entrepreneurship ; Girişimcilik eğitimi = Entrepreneurship education ; Güçlendirme = Empowerment ; KAGİDER = Women Entrepreneurs Association of Türkiye ; Kadın girişimciliği = Woman entrepreneurship ; Kadınlar = Women ; Neo-liberalizm = Neo-liberalism ; Yetişkin eğitimi = Adult education

Özet:
Bu çalışmada kadının güçlendirilmesi yaklaşımının, KAGİDER'in eğitimlerinin amaç ve içeriklerindeki söylemler ve eğitime katılan kadınların deneyimleri bağlamında incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda nitel araştırma yaklaşımı benimsenmiş olup derneğin eğitimlerinin amaç ve içerikleri içeriz analizi, kadınların güçlenme deneyimleri ise betimsel analiz tekniği ile analiz edilmiştir.
Araştırma bulgularına göre KAGİDER'in yer aldığı eğitim projelerinin amaç ve içeriklerinde kadının güçlendirilmesi yaklaşımına dair söylemlere rastlanmıştır. Eğitimlerde güçlendirmenin ekonomik ve sosyal boyutları vurgulanırken diğer boyutları ihmal edilmiştir. Dikkat çeken en önemli nokta çoğu eğitimde toplumsal cinsiyet eşitliğinin amaç ve içeriklere dâhil edilmemesidir. Bu durum derneğin radikal bir güçlendirme yaklaşımından ziyade ana akım güçlendirme yaklaşımına yakın bir çizgide durduğunu göstermektedir. Bunun yanı sıra KAGİDER'in farklı paydaşlarla birlikte gerçekleştirdiği eğitim projelerinde; ekonomik büyüme, neo-liberal piyasa yaklaşımı, yoksulluğun azaltılması ve istihdamın arttırılması gibi yaklaşımların da benimsendiği saptanmıştır.
Kadınların güçlenme deneyimlerini ortaya koymak için ise, "Geleceğin Kadın Liderleri" eğitimi katılımcılarından gönüllü olan 15 kadınla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Kadınlar eğitime en çok "çalışma yaşamına katılım ve kariyer planları" en az "duygusal ihtiyaçlar"ı doğrultusunda katılmayı amaçlamışlardır.
Eğitimde en çok vurgulanan ekonomik güçlendirme boyutunda kadınlar sınırlı güçlenmeler yaşarken, sosyo-kültürel boyutta ise kadınların sosyal ağları özellikle katılımcıların aralarında oluşturdukları iletişim ağıyla genişlemiş, toplumsal sorunlara karşı duyarlılıkları ve sivil toplum kuruluşlarına katılımları artmıştır. Çalışan haklarının eğitimde yer alması ise kadınların yasal güçlenmelerine katkı sağlamıştır. Bilişsel güçlendirme boyutunda, toplumsal cinsiyet eşitliği konusuna yer verilmemesine rağmen eğitmen rol modeller ve katılımcılar, kadınların kalıp toplumsal cinsiyet yargılarına ilişkin örtük öğrenmeler gerçekleştirmelerinde etkili olmuştur. Eğitimin amaç ve içeriklerinde yer verilmemesine rağmen kadınlar en çok psikolojik boyutta güçlenirken, politik/siyasal boyutta güçlenmemişlerdir.


Anahtar Kelimeler: Kadınların güçlendirilmesi, girişimcilik, girişimcilik eğitimleri, neo-liberal politikalar.

Abstract:
In this study, it is aimed to analyze woman's empowerment approach within the context of discourses in goal and contents of KAGIDER training and experiences of women who participated in these trainings. In accordance with this aim, qualitative research was used and goal and contents of the association were analyzed with content analysis and women's empowerment experiences were analyzed with descriptive analysis. 
According to research findings, discourses about women empowerment were found in goal and contents of training projects in which KAGIDER participated. While economic and social dimensions of empowerment were emphasized in training, other dimensions were neglected. The most remarkable point is that gender equality were not included in goal and contents of most training. This situation shows that association is close to mainstream empowerment approach rather than radical empowerment approach.  Besides, approaches such as economic growth, neo-liberal market approach, lessening poverty and increasing employment were detected to be adopted in training projects which KAGIDER carried out with different partners.
Interviews were carried out with 15 women volunteers attending to the Training of "Woman Leaders of Future" in order to reveal women's empowerment experiences. Women aimed to attend to this training mostly for "participating in work life" and the least for "emotional needs". 
While women lived limited empowerment in economic empowerment dimension that was mostly stressed in training, women's social network expanded especially with communication network formed among participants in socio-cultural dimension and women's participation to non-governmental organisations and their sensitiveness to social problems increased. Employee's rights taking part in training made contribution to women's legal empowerment. In cognitive empowerment dimension, although training didn't include social gender equality, role model educators and participants were effective in achieving implicit learning related to women's stereotypes. Although it was not given in goal and contents of training, women gained strength in psychological dimension and they didn't gain strenght in political dimension.



Key Words: Women empowerment, entrepreneurship, entrepreneurship training,neo-liberal policies.