Huzurevinde kalmakta olan eski hükümlülerin huzurevine yerleşmesi ile cezaevi geçmişi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between the encarceration history and the placement of former convicts in nursing homes
Yazar: İLAYDA BOROZANCI
Danışman: PROF. DR. MUSA ŞAHİN
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı / Sosyal Hizmet Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sosyal Hizmet = Social Work ; Sosyoloji = Sociology

Özet:
Yapılan çalışma huzurevinde kalmakta olan eski hükümlülerin huzurevini tercih etme nedenleri ile hükümlülük geçmişi arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Bu inceleme ile eski hükümlü yaşlıların kurum bakımını tercih etme nedenleri ile tahliye sonrasında yaşamış olduğu problemler arasında bir bağlantının olup olmadığını belirlemek amaçlanmıştır. Bu iki dezavantajlı grubun kesişiminde bulunan bireylerin sorunlarına yönelik yapılan çalışmaların ve araştırmaların azlığı ayrıca iki durumun da artan bir sosyal sorun olması nedeniyle çalışmanın önem arz ettiği düşünülmektedir. Bu kapsamda huzurevinde kalmakta olan 13 eski hükümlü yaşlı ile nitel araştırma yöntemi kullanılarak derinlemesine mülakatlar yapılmıştır. Yapılan mülakatlar ve gözlemler ile ulaşılan veriler betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir.
Elde edilen veriler incelendiğinde cezaevine giren bireylerin genellikle düşük eğitim düzeyine sahip, daha önce hiç evlenmemiş ya da evlenip boşanmış, yetkinlik ve beceri gerektirmeyen işlerde çalışan, ekonomik yoksunluk çeken, aile ilişkileri sağlıklı ve kuvvetli olmayan bireylerden oluştuğu görülmüştür. Çeşitli sorunlara sahip bu bireylerin yaşlarındaki ilerleme ile fiziksel aktivitelerinde kısıtlamaların ortaya çıkması, sağlık durumlarının kötüye gitmesi gibi farklı sorunlar ortaya çıkmaktadır. Eski hükümlü bireylerin hükümlülükten kaynaklanan sorunları çözülmeden yaşlılık sürecine girmesi bu bireylerin iki ayrı dezavantajlı durumu birlikte yaşamalarına sebep olmaktadır. Bu süreçte ekonomik ve sosyal yoksunluk çeken bireylerin yoksunluk düzeyleri artmakta bu sorunlarını çözemeyen birey devlet korumasına girerek huzurevine yerleşmektedir. Yapılan çalışmadan anlaşıldığı üzere eski hükümlü bireylerin tahliye sonrasında yaşadıkları sorunlar huzurevine girmesinde etkili olmuştur. Bireylerin hayatının her alanında ve her sürecinde ortaya çıkan ve çıkabilecek olan sosyal sorunlarının çözülememesinin beraberinde farklı sorunları da getirdiği anlaşılmıştır. Bu nedenle bu konuda gerçekleştirilecek sosyal hizmet uygulamaları ile eski hükümlülerin cezaevi öncesi, cezaevi süreci ve tahliye sonrası sürece dair sorunlarının çözümlenmesi, sosyo-ekonomik durumunun iyileştirilmesi, aile ilişkilerinin güçlendirilmesi ve topluma kazandırılması ile bireylerin yaşlılık döneminde yaşayacağı sorunların azaltılabileceği öngörülmüştür.

Abstract:
The study examines the relationship between the reasons former convicts residing in nursing homes choose these facilities and their criminal history. The aim is to determine whether there is a connection between the reasons elderly former convicts prefer institutional care and the problems they face after their release. The importance of the study is underscored by the lack of research and studies addressing the issues of individuals at the intersection of these two disadvantaged groups and the increasing social problem these situations represent. In this context, in-depth interviews were conducted using qualitative research methods with 13 elderly former convicts residing in a nursing home. The data obtained from the interviews and observations were analyzed using descriptive analysis methods. The analysis of the collected data revealed that individuals who have been incarcerated generally have low educational levels, have never been married or are divorced, work in jobs that do not require skills or competencies, suffer from economic deprivation, and have unhealthy and weak family relationships. As these individuals age, they face additional problems such as physical activity limitations and worsening health conditions. Entering the aging process with unresolved issues from their time in prison leads these individuals to experience two distinct disadvantaged situations simultaneously. As these individuals suffer from economic and social deprivation, their level of deprivation increases, and those who cannot resolve these issues end up under state protection, moving into nursing homes. The study shows that the problems former convicts face after their release play a significant role in their admission to nursing homes. It has been understood that the inability to solve the social problems that arise and may arise at every stage of their lives brings along different issues. Therefore, social service interventions aimed at addressing the problems of former convicts before, during, and after imprisonment, improving their socio-economic status, strengthening family relationships, and reintegrating them into society are predicted to reduce the problems they may face in their old age.