Anaokulu binalarında form araştırılması ve strüktürel açıdan değerlendirilmesi
Form examinations in kindergarten buildings and their structural evaluation
Yazar: SEYEDASGHAR MIRNEZAMI
Danışman: ÖĞR. GÖR. ASENA SOYLUK
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Okul öncesi dönem bireylerin ileride sağlıklı bir erişkin olmasında rol oynayan yapı taşı niteliğinde olan bir süreçtir. Yapılan pek çok araştırma çocukluk dönemini, insanın en hızlı geliştiği dönem olarak ifade etmektedir. Bu dönemde çocukların evde izole edilmemesi onların fiziksel ve ruhsal gelişmelerinin yetersiz olmaması için anaokulu olarak adlandırılan uygulama sınıfları açılmıştır. Anaokullarının sadece bir eğitim mekânı olarak tasarlanması ve kullanıcı gereksinimlerinin hem fizyolojik hem de psikolojik olarak göz ardı edilmesinin sonucu olarak ortaya çıkan katı formlar, çocuk gelişiminde yetersizliğe yol açabilmektedir. Mimarın tasarım sırasında karşılaştığı problemlerden biri, tasarlanan mekânın kullanıcıları tarafından doğru algılanabilmesi ve kullanıcıların gereksinimlerini karşılanabilmesidir. Bu çalışmada "anaokulu bina formunun biçimlendirilmesinde tasarım gerekliliklerinin çocuklar üzerindeki etkisinin ne olduğu?" Sorusuna cevap bulunmasına çalışılmıştır. Çocuklara sunulacak eğitim mekânlarının sadece eğitim amaçlı olarak değil, aynı zamanda onların isteklerini ve beğenilerini dikkate alarak tasarlanması ve kullanıcıların gelişim süreçlerindeki fiziksel ve ruhsal katkıyı artırabilmektedir. Araştırmanın birinci bölümünde problem durumu tanımlanmış ve çalışmanın amacı ifade edilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde konuyla ilgili literatür taraması yapılmıştır. Üçüncü bölümde çocuğun gelişim evreleri incelenmiştir. Dördüncü bölümde çocuk ve fiziksel çevre ilişkileri, mimari renk, doku ve form gibi insanla görsel olarak birinci derece ilişki kuran fiziksel çevreye ait uyarıcılar irdelenmiştir. Beşinci bölümde anaokulu binası tasarım ve Milli Eğitim Bakanlığına ait tasarım genel ilkeleri incelenmiştir. Alan çalışmasında çocuklara çizim ve anket yaptırılmıştır. Bu sayede, çocukların eğitim aldıkları anaokulu binasının form ve elemanlarının geometrik biçim üzerinden beğenileri, benzetimleri ve ne derecede doğru anımsadıklarını incelenmiştir. Daha önceki bölümlerde elde edilen bulgular ile Milli Eğitim Bakanlığının yayınladığı eğitim yapıları asgari tasarım standartları kılavuzu yardımı ve literatür taramasından yararlanarak iki farklı forma sahip anaokulu binası tasarlanmıştır. Tasarlanan anaokulları Deprem Yönetmeliğindeki düzensizlikler açısından da incelenmiştir. Sonuç olarak, çocuklara yönelik etkin anaokulu binası tasarımı yapabilmek için mekan kullanıcısı olan çocukların fiziksel çevre ve mimari tasarım kriterleri arasındaki bağlantısında en önemli öğenin onların istekleri ve gereksinimleri olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
The pre-school period is a constituent process that plays a key role in raising individuals as healthy adults in the future. In many researches, the childhood is expressed as the period during which a human grows the fastest. In order to prevent the isolation of children at their homes and to protect them from an inadequate physical and mental development, the practice classes which are called kindergarten were opened. The strict forms resulting as a consequence of designing the kindergartens as only an educational space and ignoring the user requirements both physiologically and psychologically may lead to inadequate development of children. One of the problems that architects face during the design phase is to ensure that the designed space is correctly perceived by users and meets the needs of users. This study tries to find an answer to the question "What is the effect of design requirements on children during the shaping of the kindergarten building form?". The educational spaces aimed for children should be designed not only for educational purposes but also by taking into consideration the wishes and likes of the children, and should augment the physical and spiritual contribution in the development process of users. In the first part of the research, the problem state was defined and the purpose of the study was expressed. In the second part of the study, on the other hand, a literature search was conducted on the subject. In the third part, the developmental stages of the child were examined. The fourth part of the study examined the stimulants in the physical environment which visually establish a first-degree relationship with a person, such as the relationships between the child and the physical environment, architectural color, texture and form. In the fifth part, the kindergarten building design and the general principles of design prescribed by the Ministry of National Education were examined. During the field study, the children were asked to make drawings and were surveyed. In this way, the children's tastes and geometric simulations with regards to the forms and elements of the kindergarten building where they are educated and to what extent they remember them correctly were examined. Using the findings obtained in the previous parts of the study, the minimum design standards guide for the education buildings published by the Ministry of National Education and the literature review, a kindergarten building with two different forms was designed. The designed kindergartens were also examined in terms of irregularities in the Earthquake Regulation. In consequence, the most important element in the link between architectural design criteria and the physical environment of children who are the users of the space is considered to be their wishes and needs in order to achieve an effective kindergarten building design for children.