Cezalı tahmincilere dayalı granger nedensellik analizi ve uygulamaları
Granger causality analysis and applications based on penalized estimators
Yazar: ABDULLAH GÖV
Danışman: DOÇ. DR. VELİ YILANCI
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Ekonometri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Ekonometri = Econometrics
Dizin: Ekonometri = Econometrics ; Ekonometrik tahmin = Econometric estimate ; Granger Nedensellik Testi = Granger Causality Test ; Kapula = Copula ; Regresyon modelleri = Regression models ; Tahmin = Estimation ; Tahmin ediciler = Estimators ; Tahmin modelleri = Estimation models

Özet:
Clive W. Granger'in (1969) literatüre kazandırdığı nedensellik kavramı, başlangıçta iki zaman serisi arasındaki ilişkileri sınamak için tanımlanmıştır. Ancak, ikiden fazla değişken için testin nasıl uygulanacağı doğrudan ele alınmamıştır. Eichler (2005) tarafından geliştirilen Grafiksel Granger nedensellik modellerinde, Granger nedensellik kavramı ikiden büyük sayıda değişken için genişletilmiştir. Granger nedensellik testi için literatürde yararlanılan algoritmaların çoğu bir istatistiksel anlamlılık testine dayanmaktadır. Modele alınan değişken sayısının yeterince büyük olması, Granger nedensellik testlerinin hesaplanmasında büyük sorunlar oluşturabilmektedir. Lozano vd. (2009), Granger nedensellik yöntemleri için herhangi bir zaman serisinin gecikmeli değerleri arasında grup yapısının uygun bir şekilde formüle edilmesinin çok önemli olduğunu vurgulamışlardır. Bahadori ve Liu (2013) ise Granger nedensellik yaklaşımının, yetersiz sayıda gözlemin verildiği yüksek boyutlu bir veri seti için tutarlı sonuçlar veremeyebileceğini belirtmişlerdir. Granger nedensellik testlerinde yaşanan bu gibi sorunlara çözüm getirmek amacıyla çeşitli cezalı tahmincilere dayalı Granger nedensellik yaklaşımları geliştirilmiştir.  
         Literatürde cezalı tahmincilere dayalı Granger nedensellik yöntemlerinin iktisadi değişkenler bağlamında uygulamaları yok denecek azdır. Bu çalışmada zaman serisi ve panel veri olmak üzere iki farklı iktisadi veri grubu cezalı tahmincilere dayalı Granger nedensellik yaklaşımlarıyla incelenmiştir. Zaman serileri bağlamında, Türkiye'de kamu iç borçları ile bazı temel makroekonomik göstergeler arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Panel veri bağlamında ise gelişmekte olan 30 ülkede ekonomik büyüme, enerji tüketimi, dış ticaret dengesi ve finansal gelişme arasındaki ilişki araştırılmıştır.
Anahtar Kelimeler: LASSO Granger, Elastik net Granger, Copula Granger, Kesik
                           LASSO

Abstract:
The concept of causality introduced by Clive W. Granger (1969) into the literature was initially defined to test the relationship between the two time series. However, how to apply the test for more than two variables was not directly addressed. In graphical Granger causality models developed by Eichler (2005), the concept of Granger causality is extended for more than two number of variables. Most of the algorithms used in the literature for the Granger causality test are based on a statistical significance test. The fact that the number of variables included in the model is sufficiently large may pose major problems in the calculation of Granger causality tests. Lozano et al. (2009) emphasizes that it is very important for Granger causality methods to formulate the group structure appropriately among lagged values of any time series. Bahadori and Liu (2013) stated that the Granger causality approach may not provide consistent results for a high-dimensional data set with insufficient number observations. In order to solve such problems in Granger causality tests, Granger causality approaches based on various penalized estimators are developed.
           In the literature, the applications of Granger causality approaches based on various penalized estimators in the context of economic variables are almost non-existent. In this study, two different economic data groups in the context of time series and panel data are examined with Granger causality approaches based on various penalized estimators. In the context of time series, the relationship between goverment domestic debts and some basic macroeconomic indicators in Turkey is analyzed. In the context of panel data, the relationship between economic growth, energy consumption, foreign trade balance and financial development in 30 developing countries are investigated. 
Keywords: LASSO Granger, Elastic net Granger, Copula Granger, Truncating LASSO