Tüketime sunulmuş bazı gıdalarda enfeksiyon etkeni patojenlerin izolasyonu, tanılanması ve antibiyotik dirençliliği
Infectious agents in some foods available for consumption isolation, identification and antibiotic resistance
Yazar: AYSUN AVCU ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. HATİCE KORKMAZ GÜVENMEZ
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Biyoteknoloji = Biotechnology

Özet:
Gıda patojenleri ve gıda orjinli enfeksiyon/intoksikasyonlar ülkemiz ve dünyada pek çok ülkenin önemli bir problemidir. Bu nedenle tüketime sunulan gıdalarda patojenlerin saptanmasına dayalı çalışmalar halk sağlığının korunmasında önem arzetmektedir.   
Bu çalışmada tüketime sunulmuş bazı gıdalarda hastalık etmeni olan; Salmonella spp., Escherichia coli, koagulaz pozitif stafilokoklar, Listeria monocytogenes ve Escherichia coli O157 varlığı araştırılmış ve ilgili mikroorganizmaların antibiyotik direnç profilleri saptanmıştır.. Mikroorganizmaların izolasyon ve tanılanmasında Klasik Metot (ISO) ve VIDAS yöntemleri kullanılmıştır.
Toplam 866 gıdada 35 izolat saptanmış ve bunlar sırasıyla; 168 yemekte-2, 132 peynirli börekte-1, 136 et dürümde-3, 144 tavuk dürümde-4 olmak üzere 10 Salmonella spp.; 184 yaş pastada-6, 56 salatada-1 olmak üzere 7 L. monocytogenes; 136 et dürümde-1, 144 tavuk dürümde-1 ve 46 kurutulmuş sebze-meyvede-6 olmak üzere 8 E. coli O157; 184 yaş pastada-3 E.coli ve 184 yaş pastada 7 koagulaz pozitif stafilokok olarak tanılanmıştır. 
Gıda örneklerinden elde edilen izolatlar antibiyotik dirençliliği açısından incelendiğinde, izolatların üçten fazla antibiyotiğe dirençli olduğu, özellikle L. monocytogenes ve Salmonella spp.'de çoklu antibiyotik dirençliliği (mar) olduğu saptanmıştır. Bu çalışmada izole edilen bakterilerin antibiyotik direncinin belirlenmesi amacıyla 12 farklı antibiyotik test edilmiş ve Salmonella spp. 11, L. monocytogenes 12, E. coli O157 7, koagulaz pozitif stafilokok 5, Escherichia coli 3 antibiyotiğe dirençli bulunmuştur.
Bu çalışma ile; Adana'da tüketime sunulmuş gıdalarda insanlarda gıda enfeksiyonu/intoksikasyonuna neden olan bakterilerin saptanmış olması hijyen ve sanitasyon kurallarına uyulmadığı, gıda güvenliği ve halk sağlığı açısından tehdit oluşturduğu ortaya konmuştur. 

Anahtar Kelimeler: Salmonella spp., L. monocytogenes, E. coli O157, Koagulaz Pozitif Stafilokok, Escherichia coli

Abstract:
Food pathogens and foodborne infections/intoxications are an important problem in many countries in our country and in the world. For this reason, studies based on the detection of pathogens in foods offered for consumption are important in protecting public health.
In this study, the presence of Salmonella spp., Escherichia coli, coagulase positive staphylococci, Listeria monocytogenes and Escherichia coli O157 were investigated and the antibiotic resistance profiles of the related microorganisms were determined. Classical Method (ISO) and VIDAS (BioMerieux) methods were used for isolation and identification of microorganisms.
A total of 35 isolates were detected in 866 foods and these isolates were as follows: 10 Salmonella spp. in 168 meals-2, 132 cheese pies-1, 136 meat wraps-3, 144 chicken wraps-4; 7 L. monocytogenes in 184 fresh pastries-6, 56 salads-1; 136 meat wraps-1; and 7 L. monocytogenes; 8 E. coli O157 isolates (1 in 136 meat wraps-1, 1 in 144 chicken wraps-1 and 6 in 46 dried vegetables and fruits); 3 E. coli isolates in 184 fresh pastries and 7 coagulase positive staphylococci in 184 fresh pastries. 
When the isolates obtained from food samples were analyzed in terms of antibiotic resistance, it was found that the isolates were resistant to more than three antibiotics, especially L. monocytogenes and Salmonella spp. had multiple antibiotic resistance (mar). In this study, 12 different antibiotics were tested to determine the antibiotic resistance of the isolated bacteria and Salmonella spp. 11, L. monocytogenes 12, E. coli O157 7, coagulase positive Staphylococcus 5, Escherichia coli 3 were found resistant to antibiotics.
In this study, it was revealed that the detection of bacteria causing food infection/intoxication in foods consumed in Adana posed a threat to food safety and public health due to non-compliance with hygiene and sanitation rules. 

Keywords: Salmonella spp., L. monocytogenes, E. coli O157, Coagulase Positive Staphylococcus, Escherichia coli