Otizm spektrum bozukluğu  ve mental retardasyonu olan  çocuğa sahip annelerin ve normal gelişim gösteren çocuğa sahip annelerin kaygı düzeylerinin karşılaştırılması
The comparison of the anxiety levels of the mother having kids being diagnosed with autism spectrum disorder and mental retardation and the mothers whose kids having normally developments
Yazar: İNCİ ERDOĞAN
Danışman: PROF. DR. NURPER ÜLKÜER
Üsküdar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anneler = Mothers ; Depresyon = Depression ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Umutsuzluk = Hopelessness ; Zeka geriliği = Mental retardation ; Çocuk gelişimi = Child development

Özet:
Toplumun temelini oluşturan aileye bir çocuğun dahil olmasının en önemli yanı, çocuğun kendine özgü özelliklere sahip olmasıdır. Anne baba olacağını öğrenen bireylere yeni roller yüklenmesinin motivasyonu ise doğacak çocuğun sağlıklı olması beklentisidir. Bu beklentinin gerçekleşmemesi, roller ve yaşam arasında uyumsuzluğa neden olur. Çünkü özel gereksinimli çocuğa sahip olmak, bakım verenler için normal gelişim gösteren çocuklara sahip ailelere kıyasla, daha farklı bir duygusal etki yaratır. Onların sosyal yaşamını etkiler ve ekonomik güçlüklere yol açar. Böyle bir gelecek düşüncesi de bakım verenlerde belirsizlik yaratır ve stres düzeylerini artırır. Bu durum sürekli hale geldiğinde ise kaygıya dönüşür.
Bu gerekçeden yola çıkarak, bu çalışmada özel gereksinimli çocukları olan annelerin kaygı düzeyleri ile normal gelişim gösteren çocuğu olan annelerin kaygı düzeylerinin karşılaştırılması ve elde edilen bulgulara göre farklı çözüm önerileri getirilmesi amaçlanmaktadır. Çalışma "nedensel karşılaştırma modeli" bağlamında yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubu Otizm Spektrum Bozukluğu tanısı almış çocuğu olan 51 anne, Mental Retardasyon tanısı almış çocuğu olan 56 anne ile normal gelişim gösteren çocuğu olan 50 anne grubundan oluşmaktadır. Araştırma verileri Sosyo-Demografik Bilgi Formu, Beck Depresyon Envanteri, Beck Umutsuzluk Ölçeği (BUE), Sürekli Kaygı Envanteri'nin (SKE) Türkçe versiyonu kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizi bağımsız örneklemler t Testi ve Mann-Whitney U Testi kullanılarak yapılmıştır. 
Çalışmanın sonucunda Otizm Spektrum Bozukluğu olan çocuğa sahip annelerin sürekli kaygı düzeyi puan ortalaması 44,41 ± 9,64, Mental Retardasyonu olan çocuğa sahip annelerin sürekli kaygı düzeyi puan ortalaması 44,39 ± 9,60 ve normal gelişim gösteren çocuğu olan annelerin sürekli kaygı düzeyi puan ortalaması 41,74 ± 7,49 olarak bulunmuş olup anlamlı derecede bir fark tespit edilememiştir. Ayrıca, Otizm Spektrum Bozukluğu tanısı almış çocukların annelerinin, Mental Retardasyon tanısı almış çocukların annelerinin depresyon, kaygı ve umutsuzluk düzeyleri ve normal gelişim gösteren çocukların annelerinin depresyon, kaygı ve umutsuzluk düzeyleri karşılaştırıldığında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Araştırma sonucu elde edilen bulgular ve olası çözümler literatür ışığında tartışılmıştır.Anahtar Kelimeler: Otizm Spektrum Bozukluğu, Mental Retardasyon, depresyon, umutsuzluk, kaygı, anne.

Abstract:
The most important aspect of a child being included in the family forming the basis of a society is the child's individual characteristics. The motivation of assigning new roles to the individuals being a mother or a father is the expectation of a healthy baby. The fail of the expectation cause a clash between the roles and the life. Because having a special needs kid produce a different emotional effect on families having a special needs kid produce by comparison with the families whose kids having normal developments. It affects their social life and causes economic difficulties. Such a future anxiety causes an uncertainty on the caregivers and stress level to rise. The contiunity of the situation transforms anxiety.
From all reasons above, the aim of the study is comparing the anxiety levels of the mother having a special needs kid with the mother whose kids having normal developments and offering different solutions according to the obtained findings. The study is carried in the context of The Causal-Comparative design. The group of the study is consisted of 51 mothers whose kids being diagnosed with autism spectrum disorder, 56 mothers whose kids being diagnosed with mental retardation and 50 mothers whose kids having normal developments.
The datas of the study are collected by using Turkish version of the Sociodemographic Information Form, Beck Depression Inventory (BDI), the Beck Hopelessness Scale (BHS), The State-Trait Anxiety Inventory (STAI).The datas are analysed with The T Test and The Mann-Whitney U test.
 The average of the trait anxiety levels of the mothers whose kids being diagnosed with autism spectrum disorder is 44,41 ± 9,64, The average of the trait anxiety levels of the mothers whose kids being diagnosed with mental retardation is 44,39 ± 9,60 and the average of the trait anxiety levels of the mothers whose kids having normal developments.is 41,74 ± 7,49. Besides, The results Show that there is not a certain difference between the level of depression, anxiety and hopelessness of the mothers whose kids being diagnosed with autism spectrum disorder and the level of depression, anxiety and hopelessness of the mothers whose kids being diagnosed with mental retardation and the level of depression, anxiety and hopelessness of the mothers whose kids having normal developments.Obtained findings and possible solutions are discussed in consideration of the literature.Key Words: Autism spectrum disorder, mental retardation, depression,hopelessness,anxiety, mother.