Endotrakeal aspirasyon işlemi uygulanan çocuklarda anne sesi ve müzik girişiminin ağrı, konfor ve fizyolojik parametreler üzerine etkisi
The effect of maternal voice and music interference on pain, comfort and physiological parameters in children who had endotracheal aspiration procedure
Yazar: İREM BİLKAY
Danışman: DOÇ. DR. ÜMRAN ÇEVİK GÜNER
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma, çocuk yoğun bakımda endotrakeal aspirasyon işlemi uygulanan çocuklarda
anne sesi ve müzik girişiminin ağrı, konfor ve fizyolojik parametreler üzerine etkisini
değerlendirmek amacıyla randomize olmayan, kontrol gruplu deneysel tasarım olarak
yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Eylül 2022- Haziran 2023 tarihleri arasında İstanbul İl
Sağlık Müdürlüğüne bağlı bir eğitim ve araştırma hastanesi çocuk yoğun bakım
kliniğinde endotrakeal aspirasyon işlemi uygulanan çocuklar, örneklemini ise araştırma
tarihleri arasında araştırmaya alınma kriterlerini sağlayan, endotrakeal aspirasyon işlemi
uygulanan 84 çocuk (kontrol grubu, n=30; müzik grubu, n=30; anne sesi grubu, n=24)
oluşturmuştur. Verilerin toplanmasında çocuğu tanıtan bilgilerinin kaydedildiği "Çocuğu
Tanımlayıcı Bilgi Formu", deney ve kontrol gruplarının işlem öncesi, sırası ve
sonrasıdaki fizyolojik parametre değerinin (kalp hızı, solunum hızı, oksijen satürasyonu,
sistolik/diyastolik kan basıncı) kayıt altına alındığı "Fizyolojik Parametreler Takip
Formu", sıkıntı/rahatlık ve sedasyon değerlendirmesi için "Konfor Skalası", ağrı
düzeyinin değerlendirilmesi için "FLACC Ağrı Ölçeği" kullanılmıştır. Nicel değişkenlere
ilişkin grupların homojenliğini belirlemek için katetorik değişkenlerde ki-kare testi,
sürekli değişkenlerde anova testi kullanılmıştır. Gruplararası karşılaştırmalar tek yönlü
varyans analizi ile değerlendirilmiştir. Çoklu karşılaştırma da post-hoc testi, tekrarlanan
ölçümlerin değerlendirilmesinde ise tekrarlanan ölçümlerde varyans analizi ve karışık
anova uygulanmıştır. Veriler p<0.05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir.
Araştırmaya dahil edilen çocukların cinsiyet, yaş, hastanede kalış süresi, ventilatörde
kalış süresi, aspirasyon sıklığı, aspirasyon basıncı, salin kullanımı ve sedasyon düzeyi
yönünden grupların benzer oldukları saptanmıştır (p>0.05). FLACC ağrı ölçek puan
ortalamalarının her grup için işlem sırasında diğer işlem zamanlarına göre daha yüksek
olmasına rağmen müzik girişimi ve anne sesi grubunda kontrol grubuna göre daha düşük
olduğu bulunmuştur (p<0.001). Konfor puan ortalamaları yönünden grupiçi
karşılaştırılmada işlem sırasında konfor puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir artış
olmasına rağmen (p<0.001), gruplar arasında anlamlı bir fark oluşturmadığı bulunmuştur
(p>0.05). Fizyolojik parametreler yönünden ise gruplar arasında anlamlı bir farklılık
yokken (p>0.05) grup içinde işlem sırasında kalp atım hızı, sistolik ve diyastolik kan
basıncının kontrol grubunda artmış olduğu (p<0.001), işlem sırasında solunum sayısının
müzik girişimi grubunda azalmış olduğu (p<0.05), işlem sonrasında oksijen
saturasyonunun gruplar arası değerlendirmede anne sesi grubunda kontrol grubuna göre
daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Bu sonuçlar anne sesi ve müzik girişiminin
endotrakeal aspirasyon işlemi sırasında ağrıyı kontrol altına almada etkili olduğunu
göstermekte olup, ağrının travmatik etkilerini ortadan kaldırmak için anne sesi ve müzik
girişiminin çocuk yoğun bakımlarda kullanımın arttırılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Ağrı, Aspirasyon, Çocuk, Konfor, Girişim

Abstract:
This study was conducted as a non-randomized, control group experimental design to
evaluate the effect of maternal voice and music intervention on pain, comfort and
physiological parameters in children undergoing endotracheal aspiration procedure in
pediatric intensive care unit. The population of the study consisted of children who
underwent endotracheal aspiration at the pediatric intensive care clinic of the a training
and research hospital affiliated with the Istanbul Provincial Health Directorate between
September 2022 and June 2023, and 84 children (control group, control group) who met
the criteria included in the treatment data at their centers and underwent endotracheal
aspiration. n) =30; music group, n=30; mother voice group, n=24) was created."Child
Descriptive Information Form" in which information about the child was obtained,
"Physiologic Parameters Follow-up Form" in which physiologic parameters (heart rate,
respiratory rate, oxygen saturation, systolic and diastolic blood pressure) of the
experimental and control groups pre, during and post-procedure were recorded, "Comfort
Scale" for distress/comfort and sedation assessment, "FLACC Pain Scale" for the
assessment of pain level were utilized for data collection. In order to determine the
homogeneity of the groups for quantitative variables, the chi-square test was conducted
for categorical variables and the anova test was conducted for continuous variables.
Intergroup comparisons were evaluated by one-way analysis of variance. The post-hoc
test was utilized for multiple comparisons, and repeated measures analysis of variance
and mixed anova were employed in the evaluation of repeated measures. Data were
evaluated at p<0.05 significance level. It was observed that the groups were similar in
terms of gender, age, duration of hospitalization, duration of ventilator exposure,
aspiration frequency, aspiration pressure, saline use, and sedation level of the children
included in the study (p>0.05). Although FLACC pain scale mean scores were higher
during the procedure compared to other procedure times for each group, they were
determined to be lower in the music intervention and maternal voice group compared to
the control group (p<0.001). Although there was a statistically significant increase in
comfort scores during the procedure (p<0.001), there was no significant difference
between the groups in terms of mean comfort scores (p>0.05). In terms of physiological
parameters, while there was no significant difference between the groups (p>0.05), heart
rate, systolic and diastolic blood pressure increased in the control group during the
procedure (p<0.001), respiratory rate decreased in the music intervention group during
the procedure (p<0.05), and oxygen saturation after the procedure was higher in the
maternal voice group compared to the control group in the intergroup evaluation (p<0.05).
These results indicate that maternal voice and music intervention are efficacious in
managing pain during the endotracheal aspiration procedure, and it is recommended that
the intervention of maternal voice and music should be increased in pediatric intensive
care units to eliminate the traumatic effects of pain.
Key Words: Pain, Aspiration, Pediatric, Comfort, Intervention