Armutta ateş yanıklığına (Erwinia amylovora) dayanıklılık mekanizması üzerine  araştırmalar
Investigations on resistance mechanism of fire blight (Erwinia amylova) in pear
Yazar: İREM YAZICI
Danışman: DOÇ. DR. YASEMİN EVRENOSOĞLU ; PROF. DR. YEŞİM AYSAN
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Ülkemiz; yumuşak çekirdekli meyve yetiştiriciliği ve özellikle armut yetiştiriciliği açısından dünyada önemli bir paya sahiptir. Yumuşak çekirdekli türler arasında elmaya oranla daha az tarım alanında yetiştiriliyor olmasına rağmen armut, pazar payı ve pazarda aranan ürün olarak her zaman daha yüksek fiyata alıcısı bulunan bir meyve türüdür. Armut, tür olarak birçok hastalık ve zararlıdan yüksek oranda etkilenmektedir. Armudun en tahripkar hastalıklarından biri olan Ateş Yanıklığı (Erwinia amylovora) hem ülkemizde hem de dünyada üretim ve tüketimi etkilemektedir. Bu hastalıkla mücadele biyolojik, kimyasal ve kültürel mücadele vb. yöntemlerin başarı oranı düşük olduğundan meyve ıslahı çalışmalarının önemi daha da fazla artmaktadır. Bu çalışmada, Ankara, Kieffer, Magness, Taş gibi ateş yanıklığına dayanıklı çeşitler ile, Akça, Santa Maria gibi ateş yanıklığına hassas çeşitlerin kombinasyonlarından elde edilen melezler kullanılmıştır. Alınan 22'şer adet hassas ve dayanıklı melez örneklerinde ve ebeveynlerde tanen içeriği ve Erwinia amylovora ile inokulasyon öncesi ve sonrası hücre zarı kararlılıklarına bakılarak, bu verilerin hastalığa dayanım ile ilişkileri araştırılmıştır. Her iki özellik açısından da melezler ile inokulasyon öncesi ve sonrası dönemler arasında istatistiksel farklılıklar saptanmıştır. Tanen içerikleri açısından melezlerde inokulasyon sonrası tanen miktarı düşerken, iyon sızıntı miktarı artmıştır. İyon sızıntı miktarındaki artış, duyarlı çeşitlerde oransal olarak dayanıklılara göre daha yüksek olmuştur.

Anahtar Kelimeler: Armut, Erwinia amylovora, Genotip, Tanen İçeriği, Hücre zarı kararlılığı

Abstract:
Our country; has an important place in the world in terms of pome fruit growing and especially pear growing. Although pear grown in minor areas when compared to apple, pear has higher market share and sold for higher prices. Pear is a species that affected by many diseases and pests. Fireblight (Erwinia amylovora), one of the most destructive diseases of pear, affects both production and consumption in our country and in the world. The fight against this disease is biological, chemical and cultural struggle as the success rate of the methods is low, so, the importance of the fruit breeding studies increases even more. In this study, hybrid varieties resistant to fire blight such as Ankara, Kieffer, Magness, and Taş were used, as well as hybrids obtained from combinations of fire blight susceptible varieties such as Akça, Santa Maria. The total phenol contents and electrolyte leakage of 22 different resistant and susceptible hybrids were investigated before and after inoculated them with Erwinia amylovora. Statistical differences were determined in both periods for phenol contents and electrolyte leakage. Total phenol contents were decreased, on the contrary electrolyte leakage were increased for both resistant and susceptible genotypes after inoculation. Increase in electrolyte leakage was higher in susceptible genotypes when compared to resistant ones. 

Keywords: Pear, Erwinia amylovora, Genotype, Phenolic compounds, Electrolyte leakage