Kocaeli Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi'nde hasta bakımında görev alan hemşire ve personelde bel ağrısı sıklığı ve etkileyen etmenler
The prevalance of low back pain and effecting factors in nurses and staff who directly work in patient care at Hospital Kocaeli University
Yazar: SELİM YÜKSEL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÇİĞDEM ÇAĞLAYAN
Kocaeli Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Bel ağrısı = Back pain ; Hasta bakımı = Patient care ; Hastaneler-üniversite = Hospitals-university ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik bakımı = Nursing care ; Hemşirelik hizmetleri = Nursing services ; Sağlık personeli = Health personnel

Özet:
Bu çalışmada Kocaeli Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi'nde hasta bakımı hizmetlerini yürüten hemşire ve temizlik personellerinde bel ağrısı sıklığını saptamak ve etkileyen etmenleri araştırmak amaçlanmıştır.Araştırma Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde hasta bakımında görev alan 483 hemşire ve temizlik personelinden 443 kişide (%91.7) çok sorulu görüşme formları aracılığıyla yürütülen kesitsel tipte bir araştırmadır.Araştırmamızda çalışanlarda sosyodemografik özellikler, çalışma yaşamına ait özellikler, iş ortamı ve yapılan göreve ait özellikler, iş doyumu, iş dışı yaşam, sağlık durumu özellikleri, bel ağrısı varlığı ve bel ağrısı tarifleyenlerde ?Oswestry Bel Ağrısı Ölçeği? ile tariflenen ağrının meydana getirdiği engellilik araştırılmıştır.Tüm çalışanlarda son üç ayda bel ağrısı mevcudiyeti %67.5, son 1 yılda %76.7 yaşam boyunda ise %81.0 olarak bulunmuştur. Hemşirelerde bel ağrısı sırasıyla %73.5, %83.2, %86.4 sıklığında görülmektedir. Temizlik personelinde ise %57.3, %65.9 ve %72.0 olarak bulunmuştur.Bel ağrısı olanlarda OBAÖ'ne göre tariflenen ağrının meydana getirdiği engellilik araştırılmış; tüm çalışanların %38.1'inde bel ağrısının bir engellilik yaratmadığı %49.7'si hafif, %11.5'inde orta %0.7'sinde ise ciddi olduğu tespit edilmiş, tam engellilik tespit edilememiştir.Araştırmamızda tüm çalışanlarda kadın olanlarda, düşük eğitim düzeyinde, memur ve hastane ile sözleşmeli olanlarda, evde beli zorlayan aktivite olanlarda, sağlığı kötü algılayanlarda, kronik hastalık mevcudiyeti olduğunu ifade edenlerde, sigara içenlerde , iş doyum azlığı olanlarda bel ağrısı sıklığı daha fazla bulunmuş olup bu özelliklerde istatiksel olarak anlamlılık bulunmuştur. Tüm çalışanlarda iş ortamı ve yapılan görevler 26 başlık altında sorgulanmış olup 22 başlıkta istatistik anlamlılık tespit edilmiştir. Araştırma formumuzdaki İş ortamı ve yapılan görevlerin tariflendiği 4 bölüm 26 sorudan oluşan kısmın yapılan faktör analizi ile iş ortamı ve yapılan görevlerin bel ağrısını %63.7 oranında açıklayabildiği bulunmuştur. (güvenilirlik katsayısı alpha: 0.86).Sonuç olarak araştırmamızda bel ağrısı sıklığı yüksek boyutlarda saptanmıştır. Bu araştırma ile iş dışı yaşam etmenleri ile beraber iş hayatı sorgulanarak bel ağrısına neden olan etmenler tanımlanmış, temel bilgilere katkıda bulunulmaya çalışılmıştır.

Abstract:
In this study, we aimed to explore the prevalance and affecting factors of low back pain among the nurses and cleaning staff of Training and Research Hospital of Kocaeli University.This cross-sectional study was carried out by using a long questionaire in 483 nurses and 443 cleaning workers (%91.7 of total staff) who take charge in patient care at Training and Research Hospital of Kocaeli University.In our study we explored the sociodemographic and work life characteristics, working conditions and tasks, job satisfaction, lifes out of work, health conditions of workers. Furthermore, we examined the existance of low back pain, if there was, we tried to find the disability due to low back pain by using ?Oswestry Low Back Pain Scale?.The prevalance of low back pain for all workers found as 67,5% for last three mounths, 76,7% for last one year and 81,0% for all life. The prevalances in nurses are %73.5, %83.2, %86.4 and in clening staff are %57.3, %65.9 ve %72.0 respectively.According to Oswestry Low Back Pain Scale, 38.1% of the workers with low back pain described no disability, 49.7% minimal, 11.5% moderate, 0.7% severe. Anyone described total disability.We found that female gender, low educational level, being a contracted worker, house activity which forces back, bad perceived health, chronical diseases, smoking and little job satisfaction are the effecting factors for low back pain. We analyzed the working conditions and tasks with 26 question and 22 of them showed statistically significance for low back pain. These 26 question about working conditions and tasks were clasiffied under four titles in our questionaire. By using factorial analyses, we estimate the explanation proportion of our questionaire.Finally, we found very high prevalance of low back pain in all workers. According to these outcomes we offer the establishment of workplace health units for hospitals, which can follow up health conditions of workers and determine the risks.