Obez çocuklardaki hipertansiyon ve insülin direncinin kardiyak işlev bozukluğuna etkisinin ekokardiyografi ile değerlendirilmesi
The evaluation of the affects of insulin resistance and hypertension on cardiac dysfunction in obese children by echocardiography
Yazar: AYHAN ERDEM
Danışman: DOÇ. DR. TANER YAVUZ
Düzce Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ekokardiyografi = Echocardiography ; Hipertansiyon = Hypertension ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Obezite = Obesity ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Amaç: Bu çalışmada obez çocukların kardiyak işlevlerinin ekokardiyografi iledeğerlendirilmesi, ayrıca bulunan sonuçlara insülin direnci ve hipertansiyonun neşekilde etki ettiğinin araştırılması amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntemler: Yaşları 4?19 arasında değişen (ortalama 11,6±3,70 yıl) ve VKİ95 persantil ve üzerindeki 52 çocuk (Erkek:32, Kız:20) çalışmaya dahil edildi. VKİnormal sınırlarda olan, yaş (4-19, ortalama 11,0±4,1 yıl) ve cinsiyeti (Erkek:25, Kız:19)uyumlu 44 sağlıklı çocuk kontrol grubunu oluşturdu. Obezlerde açlık kan şekeri, tiroidhormonları, lipid profili, insülin ve kortizol düzeyleri ölçüldü. Obez hastalar ayrıcahipertansiyon ve/veya insülin direnci olup olmamasına göre 4 alt gruba da ayrılarakkıyaslandı. Hasta ve kontrol grubunun hem sağ hem de sol ventrikül'ün M mod, ikiboyutlu ve Doppler ekokardiyografi ölçümleri yapıldı. Sağ ve sol ventrikülün MPİdeğerleri hesaplandı.Grupların karşılaştırılmasında Independent SampleTest, One Way Annova testi vePost Hoc Test uygulandı ve p<0.05 anlamlı olarak kabul edildi.Bulgular: Obez çocukların VKİ ortalaması 29,37±5,08 kg/m2 kontrol grubunun VKİortalaması ise 26,66±7,84 kg/m2 bulundu (p<0.05). Obez çocukların hem SKBortalaması (115,9±13,2 mmHg) hem de DKB ortalaması (70,6±10,1 mmHg) kontrolgrubunun ortalamalarından (sırasıyla 110,8±8,8 ve 65,7±7,8 mmHg) anlamlı olarakyüksek idi.Obez grubun SVDSÇ, IVSd, SVK, SVK/boy2.7, SV, IVGZ, EF ve KF değerlerikontrol grubunkinden anlamlı olarak yüksek bulundu. Kontrol grubu ile alt gruplarkıyaslandığında bu istatistiksel farklılığın tek başına İR ve hem İR hem de HT'nunbirlikte olduğu obez alt gruplarda daha belirgin olduğu saptandı. Kontrol grubuyla obezçocuk grubunun hem sağ ventrikül ve hem de sol ventrikülün erken ve geç dolumhızları, E/A oranları arasında istatiksel anlamlı farklılık saptanmadı. Buna karşın hemsol ventrikülün hem de sağ ventrikülün İVGZ ve MPİ değerleri obezlerde kontrole göre anlamlı olarak artmıştı. Sol ventrikülün MPİ değeri obez alt grupları arasında farklılıkgöstermez iken, sağ ventrikül MPİ değerinin kontrollere göre asıl anlamlı farklılığınınise tek başına İR olan ve hem İR hem de HT olan iki obez alt gruptan kaynaklandığınısaptadık.Sonuç: Obezite ile İR ve/veya HT birlikteliği kardiyak işlev bozukluğunubelirginleştirebilir. MPİ ve İVGZ değerlerinin, diğer birçok hastalıklarda olduğu gibiobezitede de ve henüz hastalığın asemptomatik evresinde kalp işlev bozukluğunugöstermede kullanışlı ve değerli parametreler olduğu kanısındayız.Anahtar Kelimeler: Çocuk; Ekokardiyografi; Hipertansiyon; İnsulin Direnci;Miyokardiyal Performans İndeksi; Obezite.

Abstract:
Objectives: The purpose of this research was aimed to evaluate the cardiacfunctions of obese children by echocardiography and in addition to find out theaffects of insulin resistance and/or hypertension on cardiac functions.Material and Methods: The Obese group included 52 children in this study (32 boysand 20 girls) with ages ranged between 4-19 years old (mean 11.6±3.7 years) andBMI ? 95 percentiles. Children with appropriate for age (4-19 years, mean 11.0±4.1years), sex (25 boys and 19 girls), and with normal BMI were selected as controlgroup. Serum fasting glucose, thyroid functions, lipid profile, insulin and cortisolelevels were measured in the obese group. The patients were also divided into 4subgroups according to existing of hypertension and/or insulin resistance, and theywere also compared between each other. Echocardiographic measurements of bothgroups were made by using M-mode, 2-D and PW Doppler techniques and MPIvalues of the left and the right ventricles were calculated.The student?s t test was used to compare the main groups, and analysis of variance(One Way ANNOVA) was used to compare the obese subgroups between each otherand with the controls. Post hoc testing was also applied by using the Sidak multiplecomparisons test. Probability values of p <0.05 in all tests were consideredsignificant.Results: The mean BMI value of obese children was 29.37±5.08 kg/m2 whereasmean BMI of controls was 26.66±7.84 kg/m2 (p<0.05). The mean SBP (115.9±13.2mmHg) and also the mean DBP (70.6±10.1 mmHg) values of the obese group weresignificantly higher from the control group values (respectively 110.8±8.8 and65.7±7.8 mmHg). LVDd, IVSd, LVM, LVM/height2.7, SV, IVRT, EF and FS values ofthe obese group were significantly higher than the values of control group. It wasrevealed that these parameters were higher in the subgroup with IR alone and thesubgroup with HT&IR, when compared to the control group. There was no significantdifference between the values of E, A, and E/A of the control and the obese groupsOn the other hand, both IVRT and MPI values of right and left ventricle weresignificantly higher in children with obesity than controls. No differences of MPIvalues of the left ventricle were noted between obese subgroups. Finally, it was foundout that the significant difference between obese and control groups for the MPIvalues of right ventricle was originated from obese subgroups with IR alone and withHT&IR.Conclusions: HT and/or IR accompanying to obesity could worsen the presentcardiac dysfunction. We suggest that the measurement of MPI and IVRT values inchildren with obesity, as it used in many other diseases, can reveal the cardiacdysfunction at the early stages, and should be considered as an useful and valuableparameters.Key Words: Child, Echocardiography; Hypertension; Insulin resistance; MyocardialPerformance Index; Obesity.