Kimya sektöründe fiyat belirsizliği altında bir stok modeli önerisi
A stock model proposal under price uncertainty in the chemical industry
Yazar: KÜBRA ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. BURCU ÖZCAN TÜRKKAN
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Fiyat değişkenliği = Price volatility ; Maliyet minimizasyonu = Cost minimization ; Optimizasyon = Optimization ; Stok yönetimi = Stock management

Özet:
Günümüzde hızlı değişen tedarik koşulları sebebiyle işletmelerin hayatta kalabilmesi ve kârlılıklarını sürdürebilmeleri oldukça zor bir hale gelmiştir. Bu zor ve riskli dönemlerde işletmeler, üretimi durdurmamak, müşteri taleplerine zamanında cevap verebilmek amacıyla fazladan hammadde stoğu tutmaktadırlar. Fiyatların değişken olduğu dönemde sermayenin başka yatırım alanlarında kullanılmayıp stok için kullanılması stratejik bir karardır. 
Bu tez çalışmasında, literatürdeki stok yönetim modelleri araştırılmış ve geleneksel yöntemlerin kabul ettikleri varsayımlardan dolayı gerçek işletme problemlerine tam anlamıyla cevap veremediği tespit edilmiştir. Çözüm için, birçok parti büyüklüğü yönteminin birleştiği toplam maliyeti enküçüklemeyi amaçlayan, piyasa şartlarıyla değişen tahmini hammadde fiyatlarını içeren yeni bir model önerilmiştir. Kullanım kolaylığı ve basitliği sebebiyle Microsoft Excel programının Open Solver çözücüsünde model kurulmuştur. 
Modelin geçerliliğinin analizi için modelin önerdiği sipariş planı ve 2021 gerçekleşen sipariş planının toplam maliyet sonuçları karşılaştırılmıştır. Modelin oluşturduğu yeni sipariş planına göre toplam stok tutma maliyeti artarken hammadde satınalma maliyeti düşerek toplam maliyet %1,87 oranında iyileştirilmiştir. 2021 yılı gerçekleşen sipariş maliyetlerine göre toplamda 38.034 EUR tutarında önemli bir maliyet kazancı gerçekleşmiştir.

Abstract:
Today, it has become very difficult for businesses to survive and maintain their profitability due to rapidly changing supply conditions. In these difficult and risky periods, businesses keep an extra stock of raw materials in order not to stop production and to respond to customer demands in a timely manner. It is a strategic decision that capital is not used in other investment areas and used for stocks in a period when prices are volatile.
In this thesis, stock management models in the literature were investigated and it was determined that traditional methods could not fully respond to real business problems due to the assumptions they accepted. For the solution, a new model has been proposed, which aims to minimize the total cost combined with many lot size methods, and includes estimated raw material prices that change with market conditions. Due to its ease of use and simplicity, the model is built in the Open Solver solver of the Microsoft Excel.
In order to analyze the validity of the model, the total cost results of the order plan proposed by the model and the order plan realized in 2021 were compared. According to the new order plan created by the model, the total carrying cost increased while the cost of purchasing raw materials was reduced and the total cost was improved by 1.87%. According to the order costs realized in 2021, there was a significant cost savings of 38,034 EUR in total.