Acil serviste metil alkol zehirlenmesi tanısı alan hastaların klinik değerlendirilmesi ve zehirlenmeye bağlı ortaya çıkan sekellerin retrospektif analizi
Clinical evaluation of patients diagnosed with methanol poisoning in the emergency department and retrospective analysis of poisoning-related sequelae
Yazar: KÜRŞAT SARIBAŞ
Danışman: PROF. DR. AYÇA AÇIKALIN AKPINAR
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Amaç: Metil alkol zehirlenmeleri ciddi metabolik asidoz, şok ve akut çoklu organ yetmezliği ile seyredebilen ciddi bir klinik durumdur. Metil alkol zehirlenmeleri kalıcı körlük gibi ciddi sekellere yol açabilir, morbiditesi ve mortalitesi yüksektir. Bu çalışmanın amacı MZ'li hastaların retrospektif olarak incelenerek, literatüre tanı, tedavi, sekel oranları ve sonlanımları ile ilgili değerli veriler kazandırmaktır. 

	Gereç ve Yöntem: Çalışmamızda, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu'ndan onay alındıktan sonra, 01.01.2015-01.06.2023 tarihleri arasında acil serviste toksik alkol zehirlenmesi tanısı alan hastalar, hastanemiz bilgi yönetim sistemi ve arşiv dosyaları kullanılarak geriye dönük tarandı. Sağlıklı verilerine ulaşılamayan hastalar çalışma dışı bırakıldı. Hasta özellikleri, başvuru şikayetleri, başvuru şekli, tanı, tedavi, antidot alma oranları, hemodiyaliz erişimi, laboratuvar ve görüntüleme sonuçları, hastanede yatış süreleri, sonlanım şekilleri ve sekel oranları kaydedilerek istatistiksel olarak analiz edildi.

	Bulgular: Çalışmamızda verilerine ulaşılabilen toplam 116 hasta değerlendirildi. Hastaların yaş ortalaması 48,3±13,5 yıl olup, %94,8'i (110 hasta) erkekti. Hastalarımızın en sık ambulans ile getiriliği (18'i olay yerinden/evden, 72'si başka kurumdan sevk) görüldü. Mortal seyreden hastaların daha sık ambulans ile getirildiği saptandı (p<0.05). MZ'li hastalarda, en sık başvuru şikayetinin bulanık görme ve bilinç bozukluğu olduğu tespit edildi. Yaşayan hastalarda en sık görülen şikayet göz bulguları iken, eksitus olan hastalarda ise, en sık başvuru şikayetinin bilinç bozukluğu olduğu saptandı (p<0,05). Başvuru anındaki vital bulgular değerlendirildiğinde, eksitus olan hastaların, kan basıncı ve satürasyon değerlerinin anlamlı olarak düşük; nabız sayısı ve solunum sayılarının ise anlamlı yüksek olduğu saptandı (p<0,05). Eksitus olan hastaların laboratuvar sonuçları değerlendirildiğinde, White blood cell (WBC), glukoz, kan üre azotu (BUN), kreatinin, direk bilirübin, laktat dehidrogenaz (LDH), alanin aminoransferaz (AST), aspartat amintransferaz (ALT), sodyum, potasyum, amilaz ve c-reaktif protein (CRP) düzeyleri yaşayan hastalara göre anlamlı olarak yüksek; klor düzeyi ise anlamlı olarak düşük olarak tespit edildi (p<0,05). Eksitus olan hastaların kan gazında ölçülen pH ve HCO3 değerleri anlamlı düşük; baz açığı, anyon gap ve laktat düzeyi ise, yaşayan hastalara göre anlamlı yüksek saptandı (p<0,05). Mortalite üzerinde metil alkol ve etil alkol düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05). Eksitus olan hastaların Beyin BT'sinde beyin ödemi ve intrakranial kanama sıklığı, anlamlı olarak yüksek saptanırken (p<0,05), Beyin MR'inde beyin ödemi sıklığı anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Çalışmamızda, Yaşayan ve eksitus olan hastaların optik sinir kılıf çapları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05). Hastalarımızın %33,7'si görme sekeliyle ve %6,2'si ise nörolojik sekelle taburcu edildi.

	Sonuç: Alkollü herhangi bir içecek sonrası, ani görme bozukluğu (körlük, bulanık görme, çift görme, vb.) sebebiyle AS'ye başvuran bir hastada, özellikle hiperventilasyon, bilinç değişikliği, artmış anyon açıklı ve baz defisitli metabolik asidoz eşlik ediyorsa aksi ispatlanıncaya kadar MZ kabul edilmelidir. Başta kan gazı olmak üzere birçok laboratuvar parametresi ve görüntüleme bulgusu mortalite açısından öngörücüdür. Maalesef her ne kadar erken başvuran hastalar, etkin tedavi edilebilse de, maluliyete yol açabilen görme sekeli ve mortalite oranları halen oldukça yüksektir. 

Anahtar kelimeler: Metanol zehirlenmesi, acil servis, mortalite

Abstract:
Aim: Methanol poisoning is a severe clinical condition that can manifest with serious metabolic acidosis, shock, and acute multiple organ failure. Methanol poisoning can lead to significant sequelae such as permanent blindness, resulting in high morbidity and mortality rates. The aim of this study is to provide valuable data on the diagnosis, treatment, sequelae rates, and outcomes of patients with methanol poisoning through retrospective analysis.

	Materials and Methods: After obtaining approval from the Çukurova University Faculty of Medicine Non-Interventional Clinical Research Ethics Committee, patients diagnosed with toxic alcohol poisoning in the emergency department between January 1, 2015, and June 1, 2023, were retrospectively screened using the hospital's information management system and archive files. Patients for whom complete data could not be obtained were excluded from the study. Patient characteristics, presenting complaints, mode of presentation, diagnosis, treatment, antidote administration rates, hemodialysis access, laboratory and imaging results, duration of hospitalization, types of outcomes, and sequelae rates were recorded and statistically analyzed.

	Results: A total of 116 patients with accessible data were evaluated in this study. The mean age of the patients was 48.3±13.5 years, with 94.8% (110 patients) being male. Ambulance transportation was the most common mode of arrival for patients (18 from the scene/home, 72 referred from another institution). It was observed that patients with fatal outcomes were more frequently transported by ambulance (p<0.05). The most common presenting complaints in patients with methanol poisoning were blurred vision and altered consciousness. While ocular symptoms were most frequently observed in surviving patients, altered consciousness was the most common presenting complaint in deceased patients (p<0.05). Evaluation of vital signs at presentation revealed that patients with fatal outcomes had significantly lower blood pressure and oxygen saturation values, while pulse rate and respiratory rate were significantly higher (p<0.05). When laboratory results of patients with fatal outcomes were evaluated, several parameters including White blood cell (WBC), glucose, blood urea nitrogen (BUN), creatinine, direct bilirubin, lactate dehydrogenase (LDH), alanine aminotransferase (ALT), aspartate aminotransferase (AST), sodium, potassium, amylase, and C-reactive protein (CRP) levels were found to be significantly higher, while chloride levels were significantly lower compared to surviving patients (p<0.05). The pH and HCO3 values measured in the blood gas of patients with fatal outcomes were significantly lower, while base deficit, anion gap, and lactate levels were significantly higher compared to surviving patients (p<0.05). There was no statistically significant difference in terms of methanol and ethanol levels on mortality (p>0.05). The frequency of brain edema and intracranial hemorrhage on Brain CT was found to be significantly higher in patients with fatal outcomes (p<0.05), while the frequency of brain edema on Brain MRI was significantly higher (p<0.05). There was no statistically significant difference in the optic nerve sheath diameter between surviving and deceased patients (p>0.05). 33.7% of our patients were discharged with visual sequelae and 6.2% with neurological sequelae.

	Conclusion: In a patient presenting to the emergency department with sudden visual impairment (blindness, blurred vision, double vision, etc.) following the consumption of any alcoholic beverage, especially if accompanied by hyperventilation, altered consciousness, increased anion gap, and base-deficit metabolic acidosis, methanol poisoning should be considered until proven otherwise. Many laboratory parameters and imaging findings, especially arterial blood gas, are predictive of mortality. Unfortunately, although early-presenting patients can be effectively treated, the rates of visual sequelae leading to disability and mortality remain quite high.

Keywords: Methanol poisoning, emergency medicine, mortality