Romantik ilişkilerde sosyotelizm, ilişki niteliği ve ilişki doyumu arasındaki ilişkiler
The relationships among phubbing, relationship quality and relationship satisfaction in romantic relationships
Yazar: AYTEN ÖZBİLİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAŞAK BEYDOĞAN TANGÖR
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmada, romantik ilişkilerdeki sosyotelizm, ilişki niteliği (çatışma, ilişkide derinlik ve sosyal destek) ve ilişki doyumu arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Ayrıca çalışmada, sosyotelizmin, ilişki niteliği toplam ve alt boyutlarının ve ilişki doyumunun çeşitli değişkenlere (cinsiyet, yaş, eğitim durumu, romantik ilişki statüsü ve romantik ilişki süresi) göre farklılaşıp farklılaşmadığı araştırılmıştır. Araştırmada, ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma grubu 2022 yılında Gaziantep ilinde yer alan Şahinbey ve Nizip ilçelerinde bulunan, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda çeşitli kademelerde görev yapan, romantik bir ilişkisi bulunan 22-50 yaş arasında yer alan 291 kadın 103 erkek olmak üzere 394 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmada veriler Kişisel Bilgi Formu, Partner Sosyotelizmi Ölçeği (Topal vd., 2021), İlişki Doyum Ölçeği (Curun, 2001) ve İlişki Niteliği Ölçeği (Özabacı, 2007) ile toplanmıştır. Betimleyici istatistik analizleriyle değişkenlere ilişkin ortalama, standart sapma, frekans, yüzdelik, basıklık ve çarpıklık değerleri bulunmuştur. Verilerin analizinde bağımsız gruplar t testi, tek yönlü ANOVA, Pearson Korelasyon Testi ve Doğrusal Regresyon analizi teknikleri kullanılmış ve ölçekler için güvenirlik analizleri yapılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre, öğretmenlerin partner sosyotelizmi orta düzeyde iken ilişki niteliği ve ilişki doyumu düzeyleri yüksek düzeydedir. Partner sosyotelizmi düzeyleri cinsiyet ve eğitim durumu değişkenlerine göre anlamlı bir fark göstermezken; yaş, romantik ilişki statüsü ve romantik ilişki süresine göre anlamlı bir fark göstermektedir. İlişki niteliği düzeyleri, cinsiyet, eğitim durumu ve romantik ilişki süresine göre anlamlı bir fark göstermezken; yaş ve romantik ilişki statüsüne göre anlamlı bir fark göstermektedir. İlişki doyumu düzeyleri, cinsiyet, yaş, eğitim durumu, romantik ilişki statüsü ve romantik ilişki süresine anlamlı bir fark göstermemektedir. Partner sosyotelizmi ile ilişki niteliği düzeyleri arasında orta düzeyde, anlamlı ve negatif bir ilişki bulunmaktadır. İlişki doyumu ve partner sosyotelizmi düzeyleri arasında orta düzeyde, anlamlı ve negatif bir ilişki bulunmaktadır. İlişki doyumu ve ilişki niteliği düzeyleri arasında yüksek düzeyde, anlamlı ve pozitif bir ilişki bulunmaktadır. İlişki niteliğindeki değişiminin yaklaşık %13'ü partner sosyotelizmi değişkeni tarafından açıklanmaktadır. İlişki doyumundaki değişiminin ise %9'u partner sosyotelizmi değişkeni tarafından açıklanmaktadır.

Abstract:
In this study, the relationships among phubbing, relationship quality (i.e., conflict, depth of relationship, and social support) and relationship satisfaction were examined. In addition, in the study, it was investigated whether partner phubbing, total and sub-dimensions of relationship quality, and relationship satisfaction differ according to various variables (i,e., gender, age, education level, romantic relationship status and romantic relationship duration). Relational screening model was used in the research. The participant group consists of 394 teachers, 291 females and 103 males, between the ages of 22-50, who work at various levels in schools affiliated to the Ministry of National Education, in Şahinbey and Nizip districts in Gaziantep province in 2022. In the study, data were collected with Personal Information Form, Partner Phubbing Scale (Topal et al., 2021), Relationship Satisfaction Scale (Curun, 2001) and Relationship Quality Scale (Özabacı, 2007).The means, standard deviations, frequencies, percentiles, kurtosis and skewness values of the variables were obtained by using descriptive statistical analyses. Independent groups t-test, one-way ANOVA, Pearson Correlation Test and Linear Regression analysis techniques were used in the analysis of the data. The reliability coefficients were calculated for the scales.  According to the results of the research, while the teachers' partner phubbing was found to be at moderate level, their perceived relationship quality and relationship satisfaction levels were found to be high.  The levels of partner phubbing did not show a significant difference according to gender and educational status variables. On the other hand, the levels of partner phubbing significantly differed according to age, romantic relationship status and duration of romantic relationship. The levels of relationship quality did not show a significant difference according to gender, educational status and duration of romantic relationship. The levels of relationship quality significantly differeds according to age and romantic relationship status. Relationship satisfaction levels did not show a significant difference in terms of gender, age, educational status, romantic relationship status and romantic relationship duration. There was a moderate, significant and negative relationship between phubbing and relationship quality. There was a moderate, significant and negative relationship between the levels of relationship satisfaction and phubbing. There was a high, significant and positive relationship between relationship satisfaction and relationship quality. About 13% of the variance in relationship quality was found to be explained by the partner phubbing whereas 9% of the variance in relationship satisfaction was found to be explained by the partner phubbing.