Anne-Baba Tutum ölçeği A formunun Türk İşaret Dili'ne uyarlanması
Adaptation of Abdo-A form to Turkish Sign Language
Yazar: HASAN HÜSEYİN SAÇI
Danışman: PROF. DR. ARZU ÖZYÜREK
Karabük Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aile tutumu = Family attitude ; Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Sağır ve dilsizler = Deaf and dumbs ; Sağırlık = Deafness ; Türk İşaret Dili = Turkish Sign Language ; Çocuk yetiştirme = Child rearing ; Ölçekler = Scales ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İşaret dili = Sign language

Özet:
Bu araştırmanın amacı, okul öncesi dönemde 5-6 yaş aralığında çocuğu bulunan Sağır anne-babaların çocuk yetiştirme tutumlarının incelenmesi için bir ölçek uyarlaması yapmaktır. Araştırmanın çalışma grubunu, hedef yaş grubunda çocuğu bulunan ve Türk İşaret Dili'ni iletişim dili olarak kullanan Sağır anne-babalar oluşturmaktadır. Bu evrenden çalışmaya katılmaya gönüllü 258 Sağır anne-baba örneklemi oluşturmuştur. Araştırmada verileri toplamak amacıyla Anne-Baba Tutum Ölçeği (ABTÖ)-A Formu kullanılmıştır. Ölçeğin dilsel uyarlama sürecinde, ileri çeviri, uzman paneli, geri çeviri, pilot uygulama ve ölçeğin son halini oluşturma basamakları izlenmiştir. Formun katılımcılardan elde edilen puanların oluşturduğu faktör yapısını incelemek amacıyla, özgün ölçeğin geliştirilmesindeki yaklaşıma ve uzman görüşü desteği alınarak yapılan çalışmaya uygun olarak Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Ölçeğin güvenirliğinin belirlenmesinde iç tutarlılık katsayısı olan Cronbach Alfa Güvenirlik Katsayısı hesaplanmıştır. Elde edilen veriler doğrultusunda 38 maddelik ABTÖ-A Formu Türk İşaret Dili (TİD) Versiyonunun Sağır kültürüne ve TİD'e uygun olduğu, Sağır anne-babaların çocuk yetiştirme tutumlarının belirlenmesinde kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Sözcükler: Türk İşaret Dili, Sağır anne-babalar, çocuk yetiştirme tutumları, ölçek uyarlama, okul öncesi dönemi.

Abstract:
The aim of this study is to make a scale adaptation in order to examine the child rearing attitudes of deaf parents who have children at the age of 5-6 years in preschool period. The study group of the study consists of deaf parents with children in the target age group who use Turkish Sign Language as the communication language. From this population, 258 deaf parents volunteered to participate in the study. In order to collect the data, the Parent Attitude Scale (ABTÖ) -A form was used. In the linguistic adaptation process of the scale procedure, which consisted of advanced translation, expert panel, back translation, pilot implementation and final form of the scale, was followed. Confirmatory Factor Analysis (CFA) was used in accordance with the approach in developing the original scale and with the support of expert opinion in order to examine the factor structure of the form formed by the scores obtained from the participants. The internal consistency coefficient Cronbach alpha was calculated to determine the reliability of the scale. According to the data obtained, it was concluded that the 38-item AMS-A Version of the Turkish Sign Language (TID) Version was compatible with the deaf culture and TID and could be used to determine the attitudes of deaf parents to child rearing.

Key Words: Turkish Sign Language, deafness, deaf parental attitudes, child rearing attitude, scale adaptation, preschool period.