Dört farklı kök kanalı irrigasyon yönteminin Enterococcus faecalis ile enfekte edilen kök kanallarındaki antibakteriyal etkinliklerinin in-vitro olarak karşılaştırılması
An in vitro comparison of antibacterial effects of four different root canal irrigation method in root canals infected with Enterococcus faecalis
Yazar: TUBA AYHAN
Danışman: DOÇ. DR. FİGEN KAPTAN
Yeditepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diş Hekimliği Bölümü / Endodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Diş hastalıkları = Tooth diseases ; Enterococcus faecalis = Enterococcus faecalis ; Kök kanal tedavisi = Root canal therapy ; Kök kanalı irrigantları = Root canal irrigants ; İn vitro = In vitro ; İrrigasyon = Irrigation

Özet:
Kök kanalı tedavisinin amacı kök kanal sisteminin temizlenmesi, orijinal şekline uygun olarak şekillendirilmesi, dezenfekte edilmesi ve kanal dolgu maddeleriyle sızdırmaz bir şekilde doldurulmasıdır. Kök kanalı sisteminin karmaşık yapısı ideal temizleme ve şekillendirmenin gerçekleştirilmesini engelleyerek tedavinin başarısını önemli oranda azaltmaktadır. Bu nedenle kök kanallarının enfekte pulpa ve dentin dokusundan temizlenmesi, endodontinin güncel konularından biri olmaya devam etmekte ve konu ile ilgili birçok çalışmalar yapılmaktadır.   Apikal periodontitis; kök kanalını enfekte eden mikroorganizmalardan kaynaklanan periapikal dokuların enflamatuar hastalığıdır. Bakteriler, mantarlar ve virüsler endodontik enfeksiyonlara kaynak oluşturmakta ve apikal periodontitisin patogenezinde temel rol oynamaktadırlar. Apikal periodontitisin önlenmesi ve tedavisinde Enterococcus faecalis gibi inatçı mikroorganizmaların da bulunduğu kök kanalı florasının tümüyle temizlenmesi büyük önem taşımaktadır. Sadece mekanik temizleme ile kök kanalı sisteminin çok önemli bir kısmında yeterli temizliğin sağlanamadığı ve tüm kök kanalı yüzeyi düşünüldüğünde %35'e varan oranlarda hiç eğe ile temas etmemiş dentin duvarları bulunduğu bilinmektedir. Bu bilimsel gerçeklerin ışığı altında kök kanallarının antimikrobiyal irrigasyon solüsyonları ile irrige edilmesinin, özellikle mekanik olarak ulaşılamayan bölgelerin temizliğinde çok büyük bir öneme sahip olduğu görülmektedir.   Bu çalışmada son yıllarda üretilen dört farklı kök kanalı irrigasyon yönteminin E. faecalis ile enfekte edilen kök kanallarındaki antibakteriyal etkinliklerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır.   105 adet çekilmiş, tek köklü ve tek kanallı, insan alt-üst kesici, kanin ve küçükazı dişleri kullanılmıştır. Örnekler her biri 20 diş içeren dört deney ve bir pozitif kontrol  IVgrubuna dağıtılmıştır. 5 diş ise SEM görüntülemesinde kullanılmıştır. Gruplar sırası ile şöyle oluşturulmuştur: Grup 1: Hawe irrigation probe yandan delikli iğne, Grup 2: EndoActivator, Grup 3: EndoVac, Grup 4: SAF ve Grup 5: (+) kontrol grubu.   Kök kanalları el aletleri ile şekillendirildikten sonra E. faecalis ile enfekte edilerek, ilk örnekler (S1) alınmış; daha sonra döner alet eğeleri ve irrigasyon sistemleri ile kemomekanik preparasyon tamamlandıktan sonra ikinci örnekler (S2) alınarak grup içi ve gruplar arasındaki analizler yapılmıştır.   İstatistiksel analizler için SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 15.0 programı kullanılmıştır. Çalışma verileri değerlendirilirken parametrelerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi ile değerlendirilmiştir ve parametrelerin normal dağılıma uygun olmadığı saptanmıştır. Çalışma verileri değerlendirilirken parametrelerin gruplar arası karşılaştırmalarında Kruskal Wallis testi ve farklılığa neden olan grubun tespitinde Bonferroni Düzeltmeli Mann Whitney U test kullanılmıştır. Parametrelerin grup içi karşılaştırmalarında ise Wilcoxon işaret testi kullanılmıştır. Anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirilmiştir.   Elde edilen veriler değerlendirildiğinde, pozitif kontrol grubunda irrigasyon sonrası kök kanallarında oluşan bakteri sayısı, Perfore iğne, EndoVac, EndoActivator ve SAF gruplarından anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (p<0.005) (p=0,001). Diğer gruplar arasında irrigasyon sonrasında kanallarda oluşan bakteri sayıları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p>0.05).   Pozitif kontrol grubunda bakteri sayısında görülen azalma yüzdesi; Perfore iğne, EndoVac, EndoActivator ve SAF gruplarından anlamlı derecede düşük bulunmuştur (p<0.005). Diğer gruplar arasında irrigasyon sonrasında kök kanallarındaki bakteri sayılarında görülen azalma yüzdeleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmamaktadır (p>0.05) .   Bu çalışmanın sonucuna göre, kullanılan irrigasyon sistemlerinin antibakteriyal etki açısından birbirlerinden üstünlüğü bulunmamaktadır. Anahtar Kelime: İrrigasyon yöntemleri, Hawe irrigation probe, EndoActivator, EndoVac, SAF, Enterococcus faecalis.

Abstract:
The aim of conventional endodontic treatment is to clean root canal system, shape in accordance with original root canal form, disinfect and fill the root canal with filling materials hermetically. The complex anatomy of the root canal system reduces the treatment outcome in significant rate preventing to clean and shape root canal system optimally. Hence, cleaning root canals from infected pulp and dentin tissue holds to be a current issue of endodontics and numerous studies is being performed concerning this issue.   Apical periodontitis is an inflammatory disease caused by microorganisms infecting the root canal. Endodontic infections arise from bacteria, fungi and viruses. They play a big role in the pathogenesis of apical periodontitis. It has a great importance for root canal flora which includes Enterococcus faecalis and persistent microorganisms to be cleaned completely. It is well known only mechanical preparation is insufficient to clean root canal system and there can be untouched dentinal walls by any file up to %35. These scientific facts indicates that irrigation root canals with antimicrobial irrigation solutions takes great importance in especially mechanically untouched areas.   The purpose of the study was to compare the antibacterial effect of four different currently generated rootcanal irrigation methods in root canals enfected with E. faecalis.   In the present study, 105 extracted single rooted and canaled human upper and lower incisor, canin and premolars were used. 20 samples were distrubuted to each four experimental and a positive control group. 5 teeth were used in SEM imaging. Groups were generated respectively in tihs way: Group 1: Hawe irrigation probe side-vented needle, Grup 2: EndoActivator, Grup 3: EndoVac, Grup 4: SAF ve Grup 5: (+) control group.   VII After shaping with hand instruments root canals were infected with E. faecalis and first samples (S1) was taken, then the mechanic preparation was done with rotary instruments and irrigation systems. After then second samples (S2) were taken. Intra and inter group analyses were performed.   Statistical analyses was performed by SPSS (Statistical package for social sciences) for windows 15.0 program. While study data were being evaluated the convenience of the parameters to normal distribution was evaluated with Kolmogorov-Smirnov test and parameters weren't in compliance with normal distribution. Since study data were evaluated in intergoup comparisons of parameters Kruskal Wallis test was used. Bonferroni correction Mann Whitney U test was performed to determine the group which cause difference. Wilcoxon signed test was used to compare intragroup analyses of parameters. The significance was evaluated at the level of p<0.05.   According to obtained data, the number of bacteria observed in positive control group after irrigation was significantly higher from side-vented needle, EndoVac, EndoActvator and SAF (p<0.005) (p=0.001). There was no significant difference between the number of bacteria after irrigation in other groups.   The decrease percentage of the number of bacteria in positive control group was significantly lower than side-vented needle, EndoVac, EndoActivator and SAF (p<0.005). There was no significant difference between the experimental groups in terms of decrease percentage after irrigation (p>0.05).   According to the result of the study there was no staistically difference observed between irrigation systems used in terms of antibacterial effect.  Keywords: Irrigation methods, Hawe irrigation probe, EndoActivator, EndoVac, SAF, Enterococcus faecalis.