Mesleki ve teknik lise öğretmenlerinin kendilerine ve okul yöneticilerine yönelik 21.yüzyıl beceri algılarının incelenmesi
Examination of vocational and technical high school teachers' 21st century perceptions for their self and school managers
Yazar: MEHMET ASLAN
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT ALCI
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu çalışma Mesleki ve Teknik Liselerde görev yapan öğretmenlerin 21. yy. becerileri algıları 
ile okul yöneticilerine yönelik 21. yy. becerileri algıları arasındaki ilişkiyi ortaya koymak 
amacıyla yapılmıştır. Çalışma Kahramanmaraş ilinde yer alan MEB'e bağlı Mesleki ve Teknik 
Liselerde yürütülmüştür. Karma araştırma yaklaşımlarından açımlayıcı sıralı karma desen 
temelinde yürütülen bu çalışmanın nicel boyutuna 610 öğretmen katılmış ve bu öğretmenler 
ölçüt temelli örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Araştırmanın nitel boyutuna 24 öğretmen
katılmış ve bu öğretmenler amaçlı örneklem yöntemi ile seçilmiştir. Araştırma verileri; Eğitim 
Yöneticisi 21.yy. Becerileri Ölçeği, 21. yy. Becerileri Öz-yeterlik Algısı Ölçeği ve görüşme 
formu ile toplanmıştır. Toplanan veriler analiz edilirken; ölçeklerden elde edilen veriler 
betimsel analize tabi tutulmuştur. Daha sonra cinsiyet değişkeni için t-testi, kıdem ve mezuniyet 
değişkenleri için ANOVA testi yapılmıştır. Nicel verilerin aralarındaki ilişkinin birçok 
bakımdan incelenmesi için korelasyon analizleri yapılmıştır. Nitel veriler ise betimsel analiz 
yöntemi ile çözümlenerek anlamlandırılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre her iki ölçekte de 
cinsiyet durumuna göre ve kıdem değişkenine göre anlamlı farklar bulunmuştur. Öte yandan 
her iki ölçekten elde edilen puanların mezuniyet durumuna göre anlamlı bir farklılaşma 
barındırmadığı görülmüştür. Araştırmadan elde edilen nitel bulguların da genel anlamda bu 
durumları desteklediği görülmüştür. Yapılan korelasyon analizinde de her iki ölçek arasında 
pozitif yönlü anlamlı bir ilişki çıktığı saptanmıştır. Öte yandan öğretmen görüşlerine göre 
meslek liselerinde görev yapan okul müdürleri, en çok yenilik ve yaratıcılık becerilerine 
sahipken; en az bilgi, medya ve teknoloji okuryazarlığı becerilerine sahiptir.

Abstract:
This study was conducted to reveal the relationship between the perceptions of 21st 
century skills of teachers working in vocational and technical high schools and the 
perceptions of 21st century skills towards school administrators. The study was carried 
out in vocational and technical high schools affiliated to MEB in Kahramanmaraş. 610 
teachers participated in the quantitative dimension of this study, which was conducted 
on the basis of exploratory sequential mixed design, one of the mixed research 
approaches, and these teachers were selected by criterion-based sampling method. 24 
teachers participated in the qualitative dimension of the study and these teachers were 
selected by purposive sampling method. Research data; The education administrator 
was collected with the 21st Century Skills Scale, the 21st Century Skills Self-Efficacy 
Perception Scale and the interview form. While analyzing the collected data; The data 
obtained from the scales were subjected to descriptive analysis. Afterwards, t-test for 
gender variable and ANOVA test for seniority and graduation variables were 
performed. Correlation analyzes were performed to examine the relationship between 
quantitative data in many respects. Qualitative data, on the other hand, were analyzed 
and interpreted with descriptive analysis method. According to the results of the 
research, significant differences were found in both scales according to gender and 
seniority variable. On the other hand, it was observed that the scores obtained from 
both scales did not differ significantly according to graduation status. It was seen that 
the qualitative findings obtained from the research generally supported these 
situations. In the correlation analysis, it was determined that there was a positive and 
significant relationship between both scales. On the other hand, according to teachers' 
opinions, school principals working in vocational high schools; While they have the 
most innovation and creativity skills, they have the least information, media and 
technology literacy skills.