Kuşların, Trabzon havalimanının uçuş güvenliğine etkileri
Effects of birds on flight safety at Trabzon international airport, Turkey
Yazar: SERCAN GÜLCİ
Danışman: DOÇ. DR. ŞAĞDAN BAŞKAYA
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Kazalar = Accidents ; Sivil Havacılık = Civil Aviation

Özet:
Kuşlar, son yıllarda hızla gelişen havacılık sektöründe kuş çarpmaları sonucunda uçuş güvenliğini tehdit ederek önemli can ve mal kayıplarına yol açmaktadırlar.Bu tez kapsamında, Türkiye'nin uluslar arası uçuşlara açık en önemli havalimanlarından olan Trabzon Havalimanında kuşların uçuş güvenliğine etkileri araştırılmıştır. Araştırma alanı olarak, Trabzon Havalimanı pistinin orta noktası merkez alınarak kuş uçuşu 13 km yarıçapındaki güvenli yaklaşma ve tırmanma alanı seçilmiştir. Eylül 2009-Mayıs 2010 tarihleri arasında araştırma alanı içerisinde haftada en az iki gün yapılan arazi çalışmalarında kuş türlerinin teşhisi, tespit edilen kuş türlerine ait davranışlar teleskop, dürbün, fotoğraf çekimleri ile alanda tutulan notlar ile gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, araştırma alanının arazi yapısı değişimi ve alandaki kuş türlerine etkileri, uydu görüntüleri ve birebir arazi gözlemleriyle belirlenmiştir.Araştırma alanı içerisinde 125 kuş türü gözlemlenmiş ve bu türler içerisinde Trabzon Havalimanı uçuş güvenliğini tehdit eden 54 kuş türü tespit edilmiştir. Tespiti yapılan türler içerisinde, kuş çarpmaları bakımından en önemli türlerin sırasıyla; Martıgiller, Güvercingiller, Kargagiller, Ördekgiller familyalarına ait olduğu belirlenmiştir. Tespiti yapılan kuş türlerinin yaşam alanı olarak çokça tercih ettiği alanlar ise; dereler, Trabzon Havalimanı pisti ve pisti çevreleyen yeşil alan, Karadeniz Teknik Üniversitesi Yerleşkesi, dolgu alanları, ziraat alanları, sahil şeridindeki park ve bahçeler olarak belirlenmiştir. Ayrıca, Trabzon Havalimanı yetkilileri tarafından uygulanan kuş uzaklaştırma teknikleri içerisinde en başarılı yöntemin, havalimanına ait araçlarla havalimanı pisti ve çevresinde siren çalarak uygulanan aktif uzaklaştırma çalışması olduğu belirlenmiştir.Trabzon Havalimanın yerleşimi itibariyle şehirle bir bütün haline gelmesi, kuş göç yolları üzerinde olması, düzenli ve etkin kuş uzaklaştırma tekniklerinin uygulanmasını zorlaştırmaktadır.

Abstract:
In recent years, aviation experience in aircraft accidents in the bird-aircraft collisions have caused catastrophe, is one of the fastest-growing sectors. The birds have incrisingly threatened flight safety in the world. Therefore, this thesis investigates preferred habitats of birds and bird species threatening flight safety at the Trabzon International Airport in Trabzon in Turkey.Weekly field observations have been carried out between the months of September 2009 to May 2010. .Research area is defined in the field of midpoint of Trabzon Airport runway 13 km radius where is the safety landing and clibimg area for planes. Identification of brids and its? behaviors have been researched by camera, telescope, binocular. Satellite and aeral images have been evaluated for the landscape convertion in area.It has been identified that 125 bird species and the most effective 54 species of birds threatining flight safety for Trabzon airport. The major bird families threaten the flight safety have been ordered to Gulls, Doves, Croves, Waterfowls. It was find out that using sound system and the other applied bird reducing techniques have not been sufficient but patrol methods with veichle frightening in the airport. In addition, the birds prefer the specific habitats such as streams, Trabzon International Airport, Trabzon Port, Soil Products Office, filling areas, fish farms, fishing shelters, agricultural areas, coastal parks and gardens, cemeteries, marketing places were determined in the research area.