Türk Hukukunda memur yükümlülüklerinin temel hak ve özgürlükler karşısında durumu
The status of obligations of civil servants in relation to the fundemantal rights and freedoms
Yazar: RIDVAN DEMİR
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT YAVUZ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı / Anayasa Hukuku Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Memurlar = Civil servants ; Temel haklar = Fundamental rights ; Temel özgürlükler = Fundamental freedoms ; Türk Hukuku = Turkish Law ; Yasaklar = Prohibitions ; Yükümlülük = Obligation

Özet:
Bu çalışmada, memurlar için 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda düzenlenen yükümlülük ve yasakların temel hak ve özgürlükler karşısındaki durumu değerlendirilmektedir. Bu kapsamda çalışmanın temelini, memur ve kamu görevlisi, memurlar için öngörülen yükümlülük ve yasaklar ve temel hak ve özgürlükler oluşturmaktadır. Temel hak ve özgürlükler, insan olmaktan kaynaklanan ve sağ ve tam doğumla herkesin sahip olduğu, insanların gelişimleri ve etkileşimi açısından hayati önem taşıyan asgari hakları ifade etmektedir. Kamu hizmeti gören, devletin insan kaynağını oluşturan memurların devlete kaşı iki sıfatı bulunmaktadır. Bunlardan birincisi, devlete hiyerarşik olarak bağlı bulunan kamu görevlisi sıfatı, ikincisi ise vatandaş sıfatıdır. Temel hak ve özgürlükler açısından kamu görevlisi olanlara daha yoğun yükümlülükler getirilmesi mümkün olmakla birlikte, bu yükümlülüklerin temel hak ve özgürlükleri ihlal eder nitelikte olmaması gerekmektedir. Türkiye'de kamu görevlilerine getirilen yükümlülüklerin, temel hak ve özgürlükler açısından çokça tartışıldığı, bu yükümlülüklerin AİHM ve Anayasa Mahkemesi tarafından birçok kararda ihlal niteliğinde görüldüğü bilinmektedir. Yükümlülük ve yasaklar konusunda Türk hukukundaki mevzuat ve hükümler temel hak ve özgürlükleri ilgilendiren düzenlemelerle uyumlu olmakla birlikte, bazı yükümlülükler açısından mevzuat hükümlerinin uyumlanmaması, diğer durumlarda ise idarenin uygulama ve yorumlaması sonucunda kamu görevlilerinin temel hak ve özgürlüklerinin ihlal edilebildiği görülmektedir. Çalışmanın ilk bölümünde memur kavramı üzerinde durulmakta, çalışmanın temelini memurlar oluşturmakla birlikte kamu görevlileri açısından da değerlendirilmelerde bulunulacağı için kamu görevlisi kavramına da yer verilmektedir. Birinci bölümün konularını kamu görevlileri, görevlerinin tanımı, devletin istihdam şekilleri ve memur kavramları oluşturmaktadır. İkinci bölümde ise memurlar için öngörülen yükümlülük ve yasakların anlam ve kapsamı, yorumlanma şekli, bu yükümlülükler için öngörülen disiplin yaptırımları ve bu yükümlülüklerin ilgili oldukları temel hak ve özgürlükler karşısındaki durumları sadece idari yaptırımlar açısından incelenmektedir. Bu inceleme sonucunda ortaya çıkan durum ve olgular da çalışmanın sonuç bölümünde öneriler ile birlikte ortaya konulmaktadır.

Abstract:
The aim of this study is to interpret the situation of obligations and prohibitions included by 657 Public Servants Law in relation to the fundamental rights and freedoms. For this sake, the essence of the study is based on the obligations and prohibitions that de regular for public servants and their situation in relation to fundamental rights and freedoms. The fundamental rights and freedoms refer to the minimum rights that not only arise from to be born as human, but also are vital to survival interactions and improvements. The public servants, who engender the human resource of the state, have two main designations for the state.  The first is the designation of public servant that hierarchically engaged with the state; whereas the second is the designation of citizen subject. There are conjectural conditions that these two titles interlace; and therefore, it is possible that the civil servants may confront with heavier obligations. However, those preponderant obligations should not violate the fundamental rights and freedoms. It is a fact that the liabilities of public servants in Turkey are widely discussed; besides, the ECHR and the Constitutional Court exercise intrusion on them. Generally, the regulations of the law are in harmony with the fundamental rights and obligations; yet still there are cases that the fundamental rights and freedoms of the public servants are defied due to not only the lack of the orientations of some obligations, but also the misinterpretation of the administration units. In the first part of the study, the main focus is on the 'public servant' concept, whereas the essence of the study also includes the 'public official' concept owing to the fact that the assessments are concluded containing them, too.  The subjects of the first chapter are composed of the public officials, the definitions of the responsibilities, the employment models of the state, and the 'civil servant' conceptualization. On the other hand, the second chapter underlines the content and the extent of the obligations and prohibitions that attributed to the civil servants, the disciplinary sanctions for those obligations, and the condition of the obligations with regard to the related fundamental rights and freedoms. The findings were presented in the conclusion chapter with relevant suggestions.