Rehber hemşirelerin mentorluk becerileri ile profesyonel tutumları arasındaki ilişki
The relationship between preceptor nurses mentoring skills and professional attitudes
Yazar: MERYEM DİKMEN
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE ŞENYUVA
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Hemşirelikte Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Mentorluk = Mentoring ; Profesyonellik = Professionalism ; Tutumlar = Attitudes

Özet:
Araştırma, göreve yeni başlayan hemşirelere rehberlik yapan klinik rehber hemşirelerin mentorluk becerileri ile profesyonel tutumları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacıyla ilişki arayıcı ve tanımlayıcı nitelikte gerçekleştirilmiştir.
Araştırmanın örneklemini İstanbul ve Kocaeli İli sınırları içinde yer alan T.C. Sağlık Bakanlığı'na bağlı iki tıp fakültesi hastanesi, iki eğitim ve araştırma hastanesi ve iki özel hastanede çalışan 245 klinik rehber hemşire oluşturmuştur.
Araştırmanın verileri "Bilgi Formu", "Mentorluk Ölçeği" ve "Mesleki Profesyonel Tutum Envanteri"ile elde edilmiştir.Veriler, SPSS Windows programı ile analiz edilerek, verilerin değerlendirilmesinde içerik analizi, tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma), tek yönlü varyans analizi, parametrik (t-testi), parametrik olmayan (Kruskal Wallis ve Mann Whitney U), güvenirlik analizinde Cronbach's alpha katsayısı ve korelasyon (Pearson/Spearman) analizleri kullanılmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre; klinik rehber hemşirelerin mentorluk becerileri (4,27±,43) ve mesleki profesyonel tutumları (147,42±9,56) yüksektir. Klinik rehber hemşirelerin mentorluk becerisi arttıkça mesleki profesyonel tutumlarının da anlamlı bir şekilde yükseldiği tespit edilmiştir (p<0,001).
Rehberlikle ilgili eğitim programına katılan klinik rehber hemşirelerin, hem mentorluk becerilerinin hem de mesleki profesyonel tutumlarının, eğitim almayanlara göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. 3 ay ve daha uzun süre rehberlik yapan hemşirelerin, 2 ay ve daha kısa süre rehberlik yapan gruba göre mentorluk becerilerinin daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.
Klinik rehber hemşirelerin cinsiyetleri, medeni durumları, öğrenim durumları, çalıştıkları birim ve kurumda klinik rehber hemşire olarak çalışma süresi ile Mentorluk Ölçeği toplam ve alt boyut puan ortalamaları ve MPTE toplam puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı tespit edilmiştir.
Klinik rehber hemşirelerin mesleki profesyonel tutumlarını geliştirecek, mentorluk sürecini etkili ve verimli olarak gerçekleştirmelerini sağlayacak Yapılandırılmış Mentor Eğitim Programlarının hazırlanması, yürütülmesi ve değerlendirilmesi, var olan eğitimlerin yapılandırılmasına ilişkin araştırmaların yürütülmesi önerilmektedir.

Abstract:
The research was performed in descriptive and comparative design to determine the relationship between the mentoring skills and professional attitudes of the nurses who guide novice nurses.
Research sample comprises 245 preceptor nurses who work in two medical faculty hospitals, two education and research hospitals and two private hospitals within the borders of Istanbul and Kocaeli province, affiliated to the Ministry of Health.
The data of the study were obtained with 'Information Form' Mentorship Scale" and "Inventory of Professional Attitude at Occupation". Data were analyzed with SPSS Windows program. In the evaluation of data, content analysis, descriptive statistics (number, percentage, mean, standard deviation), one-way analysis of variance, parametric (t-test), nonparametric (Kruskal Wallis and Mann Whitney U), in the reliability analysis Cronbach's alpha coefficient and correlation (Pearson/Spearman) analyses were used.
According to the research results; preceptor nurses' mentoring skills (4.27 ±, 43) and professional attitudes (147.42 ± 9.56) are high. It is determined that as mentor skills of preceptor nurses increased, professional attitudes increased significantly (p <0.001).
Mentoring skills and professional attitudes of preceptor nurses who participated in the training program related to guidance were found to be higher than those without guidance training. It has been determined that the nurses who provide guidance for 3 months or more have higher mentoring skills than the provide guiding group of 2 months or less.
Gender, marital status, educational status, duration of study as a preceptor in the unit and institution where they work, total scores of Mentoring Scale total and sub-scale and mean total score of Professional Attitude Inventory were not found statistically significant.
It is recommended to conduct researches on the preparation, implementation, and evaluation of Structured Mentor Training Programs, structuring of existing trainings which will enable to preceptor nurses to develop professional attitudes, realize the mentoring process effectively and efficiently.