Trigeminal nevralji olgularında mikrovasküler dekompresyon cerrahisinde nörovasküler yapıların intraoperatif anjiografi yöntemleri ile gösterilmesi ve prospektif olarak karşılaştırılması /
Yazar: MUSTAFA ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. BURCU GÖKER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Beyin ve Sinir Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Nöroşirürji = Neurosurgery

Özet:
Giriş ve amaç: Trigeminal nevralji, yüzde ortaya çıkan şiddetli ve paroksismal ağrı atakları ile karakterize kronik bir ağrı durumudur. Mikrovasküler dekompresyon, medikal tedaviye dirençli trigeminal nevralji olgularında öncelikli olarak tercih edilen bir girişimsel tedavi yöntemidir.  Bu çalışmada, trigeminal nevralji vakalarında mikrovasküler dekompresyon cerrahisi sırasında nörovasküler yapıların farklı intraoperatif anjiyografi yöntemleriyle gösterilmesi ve anjiyografinin klinik sonuçlara ve repozisyon kararına etkisinin ileriye dönük olarak karşılaştırılması amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: T.C. Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Beyin ve Sinir Cerrahisi Kliniği'nde 2023-2024 yılları arasında dirençli tip 1 ya da tip 2 trigeminal nevralji kriterlerini karşılayan toplam 100 olgu değerlendirilmiştir. Olguların 40'ında mikrovasküler dekompresyon cerrahisi sırasında intraoperatif anjiografi yapılmamıştır. 30 olguda indosiyanin yeşili kullanılarak, 30 olguda sodyum floresein kullanılarak intraoperatif anjiografi uygulanmış ve anjiyografinin gizli damar-sinir basısı bölgesinin belirlenmesine ve dekompresyon sonrası repozisyon kararı verilmesine olan etkisi araştırılmıştır.
Bulgular: Çalışmamızda olguların yaş ortalaması 54, cinsiyete göre dağılım 46 erkek (%46), 54 kadın (%54) olgu şeklindedir. Basıdan sorumlu damarsal yapılar sırayla süperior serebellar arter (SSA) (%61), anterior inferior serebellar arter (AİSA) (%35) ve vertebral arter (VA) (%4) olarak belirlenmiştir. Uygulanan intraoperatif anjiyografi, 10 olguda beyaz ışık mikroskopisi altında doğrudan görüntülemede ayırt edilemeyen gizli bir sinir-damar bölgesi basısının yerini göstermede etkili olmuştur. Trigeminal nevralji nedeniyle mikrovasküler dekompresyon cerrahisi sırasında intraoperatif anjiyografi uygulanan 60 olgunun hiçbirinde klinik ve radyolojik enfarkt bulgularına rastlanmazken; anjiyografi uygulanmayan kontrol grubu içerisinde yer alan 40 olgunun 5'inde klinik ve radyolojik enfarkt bulgularına rastlanmıştır.
Sonuç: Trigeminal nevralji nedeniyle yapılan mikrovasküler dekompresyon cerrahisi sırasında intraoperatif anjiyografi uygulanan olguların %11'inde repozisyon kararı alınmıştır. İntraoperatif anjiografi ile klinik ve radyolojik enfarkt değişkenleri arasındaki ilişki incelendiğinde; intraoperatif anjiografi uygulanmaması ile klinik/radyolojik enfarkt varlığı arasında anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir (p <0,05). 
Anahtar Kelimeler: Trigeminal nevralji, mikrovasküler dekompresyon cerrahisi, intraoperatif anjiografi, indosiyanin yeşili, sodyum floresein

Abstract:
Aim:  Trigeminal neuralgia is a chronic pain condition characterized by severe and paroxysmal pain attacks in the face. Microvascular decompression is the interventional treatment of choice in cases of trigeminal neuralgia refractory to medical treatment.  In this study, we aimed to demonstrate neurovascular structures during microvascular decompression surgery in trigeminal neuralgia cases with different intraoperative angiography methods and to prospectively compare the effect of angiography on clinical outcomes and the decision of repositioning. 
Materials and Methods: A total of 100 patients who met the criteria for refractory type 1 or type 2 trigeminal neuralgia were evaluated at the Department of Neurosurgery, University of Health Sciences, Sisli Hamidiye Etfal Training and Research Hospital, between 2023 and 2024. Intraoperative angiography was not performed during microvascular decompression surgery in 40 cases. In 30 cases intraoperative angiography was performed using indocyanine green and in 30 cases intraoperative angiography was performed using sodium floresein and the effect of angiography on the determination of the site of occult vascular-nerve compression and the decision of repositioning after decompression was investigated.
Results:  In our study, the mean age of the patients was 54 years and the gender distribution was 46 males (46%) and 54 females (54%). The vascular structures responsible for compression were the superior cerebellar artery (SCA) (61%), anterior inferior cerebellar artery (AİCA) (35%) and vertebral artery (VA) (4%), respectively. In 10 cases, intraoperative angiography was effective in demonstrating the location of an occult neurovascular compression that could not be distinguished on direct visualization under white light microscopy. None of the 60 patients who underwent intraoperative angiography during microvascular decompression surgery for trigeminal neuralgia had clinical and radiological signs of infarction, whereas 5 of 40 patients in the control group without angiography had clinical and radiological signs of infarction.
Conclusion: Reposition was decided in 11% of cases who underwent intraoperative angiography during microvascular decompression surgery for trigeminal neuralgia. When the relationship between intraoperative angiography and clinical and radiological infarction variables was examined, it was found that there was a significant relationship between the absence of intraoperative angiography and the presence of clinical/radiological infarction (p < 0.05).
Keywords: Trigeminal neuralgia, microvascular decompression surgery, intraoperative angiography, indocyanine green, sodium florescein