Ankara ilindeki aile hekimliği asistanlarının yüksek riskli gebelik konusundaki bilgilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of family medicine assistants' knowledge onhigh-risk pregnancy in Ankara province
Yazar: YASEMİN KOÇAK GÜLŞEN
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA ÇELİK
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
ÖZET
Giriş ve Amaç: Anne ve bebek sağlığı, sadece bireylerin değil, toplumların ve
küresel topluluğun da sağlık ve kalkınma hedeflerine ulaşması için hayati bir öneme
sahiptir. G
Yüksek riskli gebelik, gebeliğin fizyolojik temelinin dışına çıkarak, anne-anne
bebek sağlığını tehdit edebilen, komplikasyon sıklığının arttığı durumlar olarak bilinir.
Birinci basamak hekimleri, gebenin genelde ilk ve en kolay ulaşabildiği hekim grubu
olduğu için yüksek riskli gebeliğin tanı, tedavi, takip ve sevk gibi tüm aşamalarında
rol oynayacak kadar yeterli bilgi sahibi olmalıdır.
Araştırmamızda Ankara ilindeki aile hekimliği asistanlarının yüksek riskli
gebelik konusundaki bilgilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Method: Çalışmamız Ankara ilinde aktif çalışan 236 aile
hekimliği asistanına, gönüllülük esasına dayanarak yüz yüze anket uygulanarak
gerçekleştirilmiştir. Literatür taranarak ve Sağlık Bakanlığı Yüksek Riskli Gebelik
Rehberi dikkate alınarak oluşturulan ankette, katılımcıların sosyodemografik
özellikleri, mesleki deneyimleri ve yüksek riskli gebelik bilgileri sorgulanmıştır.
Araştırmamızda elde edilen bulgular değerlendirilirken IBM-SPSS 25 (Statistical
Package for the Social Sciences, version 25) istatistik programı kullanılmıştır. Normal
dağılımı Kolmogorov Smirnov testi ile değerlendirilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 31,42±6,95, asistanlık süresi
2,26±1,06 yıl ve mesleki süresi 6,56±6,43 yıl olarak hesaplandı. Katılımcıların
%61,02'si kadındı. %60,59'u evli, %35,59'u çocuk sahibiydi. Çalışmaya dahil edilen
asistan hekimlerin %78,81'i tam zamanlı aile hekimliği uzmanlığı eğitimi almakta
olduğu belirlendi. Asistan hekimlerin %62,71'i kadın hastalıkları ve doğum
rotasyonunu tamamlamıştı. Katılımcıların yaşları ve mesleki süreleri ile bilgi
sorularından elde ettikleri puanlar arasında pozitif yönlü orta düzeyde korelasyon
saptandı. Çalışmaya dahil edilenlerden kadın olanların, evlilerin, çocuk sahibi
olanların, sözleşmeli aile hekimliği uzmanlığı eğitimi almakta olanların, kadın
ix
hastalıkları ve doğum rotasyonunu tamamlamayanların bilgi sorularından elde ettikleri
puan istatistiksel anlamlı düzeyde yüksek saptandı (p<0,05).
Sonuç: Çalışmamızda yaş, meslekte geçirilen süre, yüksek riskli gebelik
rehberini okumuş olmak, aktif gebe takibinde rol almak (sözleşmeli aile hekimliği
asistanları) gibi parametrelerin bilgi düzeyini artırdığı saptanırken, kadın hastalıkları
ve doğum rotasyonu almış olanlar ve erkek cinsiyet gibi gruplar bilgi düzeyinin daha
düşük görüldüğü gruplardı. Bilgi düzeyini artırmak için aile hekimliği uzmanlık
müfredatının kadın hastalıkları ve doğum rotasyonunda düzenlemeler yapılması
gerekmekte ve her asistan tarafından eğitim aile sağlığı merkezlerinde aktif gebe takibi
yapılması sağlanmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Aile Hekimliği, yüksek riskli gebelik, birinci basamak

Abstract:
EVALUATION OF FAMILY MEDICINE ASSISTANTS' KNOWLEDGE ON
HIGH-RISK PREGNANCY IN ANKARA PROVINCE
ABSTRACT
Introduction: Maternal and infant health is vital importance not only for
individuals but also for societies and the global community to achieve health and
development goals.
High-risk pregnancy, known as situations where pregnancy goes beyond the
physiological basis, poses threats to maternal and maternal-infant health, increasing
the frequency of complications. Primary care physicians should have sufficient
knowledge to play a role in all stages of high-risk pregnancy diagnosis, treatment,
follow-up, and referral, as they are often the first and easiest accessible group of
physicians for the pregnant woman.
Our study aimed to evaluate the knowledge of family medicine residents in
Ankara province regarding high-risk pregnancy.
Material and Method: Our study was conducted through face-to-face surveys
applied to 236 family medicine residents actively working in Ankara province based
on voluntary participation. The survey, created considering literature review and the
High-Risk Pregnancy Guide of the Ministry of Health, included questions about
participants' sociodemographic characteristics, professional experiences, and
knowledge of high-risk pregnancy. The data obtained in our study were evaluated
using the IBM-SPSS 25 (Statistical Package for the Social Sciences, version 25)
statistical program. Normal distribution was evaluated using the Kolmogorov-Smirnov
test.
Results: The mean age of the participants was calculated as 31.42±6.95 years,
the duration of residency as 2.26±1.06 years, and the professional experience as
6.56±6.43 years. 61.02% of the participants were female. 60.59% were married, and
35.59% had children. It was determined that 78.81% of the resident physicians
xi
included in the study were receiving full-time family medicine specialization training.
62.71% of resident physicians had completed the obstetrics and gynecology rotation.
A positive moderate correlation was found between the ages and professional
experiences of the participants and the scores they obtained from the knowledge
questions. It was found that female participants, married participants, participants with
children, participants receiving contractual family medicine specialization training,
and those who had not completed the obstetrics and gynecology rotation obtained
significantly higher scores from the knowledge questions (p<0.05).
Conclusion: In our study, it was observed that parameters such as age, duration
of professional experience, reading the high-risk pregnancy guide, and actively
participating in antenatal care (contractual family medicine residents) increased the
level of knowledge, while groups such as those who had received obstetrics and
gynecology rotation and male gender had lower levels of knowledge. To increase the
level of knowledge, adjustments should be made in the family medicine residency
curriculum regarding obstetrics and gynecology rotation, and each resident should be
ensured to actively participate in antenatal care in family health centers.
Keywords: Family Medicine, high-risk pregnancy, primary care