Aile hekimliğine başvuran bireylerin aşı hakkındaki davranış, bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of behavi̇ors and atti̇tudes about vaccination among individuals who is consulted to family medi̇ci̇ne clinic
Yazar: BANU SARIGÜL
Danışman: PROF. DR. ERKAN MELİH ŞAHİN
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Aşı reddi = Vaccination refusal ; Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Bilgi = Knowledge ; Davranış = Behavior ; Hasta başvurusu = Patient admission ; Tutumlar = Attitudes ; Çocuklar = Children ; İmmünizasyon = Immunization

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı Tıp Fakültesi Hastanesi Aile Hekimliği polikliniğine başvuran bireylerin erişkin ve çocuk aşılaması konusundaki davranış, bilgi ve tutumlarını incelemektir. 
Yöntem: Kesitsel desendeki bu çalışmaya Tıp Fakültesi Hastanesi Aile Hekimliği Polikliniğine 01.10.2017-31.03.2018 tarihleri arasında başvuran 18 yaş ve üzeri 500 kişi katılmıştır. Erişkin ve çocukluk çağı aşılaması ile ilgili inceleme yapmak için araştırmacılar tarafından anket formu hazırlanmıştır. Sosyodemografik veri formu ve oluşturulan anket formu katılımcılara yüz yüze görüşme metoduyla uygulanmıştır. 
Bulgular: On sekiz yaşından sonra en az bir kez aşı yaptırma oranı %47,7 (n=237) idi. En çok yaptırılan aşılar tetanoz, influenza ve hepatit B aşılarıydı. Aşı yaptırma nedenleri en sık gebelik, meslek ve yaralanmalar idi. Katılımcıların %12,2'si (n=61) aşı yaptırmaları önerildiği halde kabul etmemişti. Erişkin aşısı yaptırmayı reddetme nedenleri aşının gereksiz olduğunun düşünülmesi, yan etki endişesi, güvenli bulunmaması idi. Katılımcıların %49,2'sinin (n=246) çocuğu vardı. Çocuğu olan katılımcıların %15'i (n=37) çocuğuna özel aşı yaptırmıştı. Çocuğuna herhangi bir aşının uygulanmasını reddeden katılımcıların oranı %7,7 (n=19) idi. Reddetme nedenleri ise aşı hakkındaki bilgisizlik ve aşıya güven duymamakla ilişkili idi. Tutum soruları ile yapılan açıklayıcı faktör analizi ile 17 soruluk aşı karşıtlığı ölçeği oluşturuldu. Yapılan regresyon analizinde erkek cinsiyette olmak, düşük eğitim seviyesine sahip olmak, gelir durumunun kötü olması, çocuk sayısında artış ve alkol kullanmamak aşı karşıtlığı puanında artış ile ilişkili bulundu. 
Sonuçlar: Erişkin bağışıklama oranları tüm dünyada düşük seyretmekle birlikte çalışmamızda gelişmiş ülkelerden daha düşük bulunmuştur. Çalışmamıza katılan ebeveynlerin %7,7'sinin daha önce en az bir aşıyı reddettiği görülmüştür. Aşıyı reddetme davranışının aşı ile ilgili bilgisizlik ve aşıya güven duymamaktan kaynaklandığı gözlemlenmiştir. 
Anahtar kelimeler: aşı, erişkin bağışıklaması, çocuk, aşı tereddütü, aşı reddi

Abstract:
Objective: The aim of our study is to evaluate the behaviors, knowledge and attitude of adult and childhood vaccination in individuals who apply to the Family Medicine outpatient clinic in Medicine Faculty Hospital.
Method: This cross-sectional study was conducted with 500 people over 18 years admitted to family medicine outpatient clinic from 01.10.2017 to 31.03.2018. The questionnaires to evaluate about adult and childhood vaccination was prepared by researchers. Sociodemographic data form and questionnaries were applied to participants in face to face interviews. 
Results: At least one vaccination rate after 18 years was %47,7(n=237). The most commonly recieved vaccines were tetanus, influenza and hepatitis B. Most common reasons of adult vaccinations are pregnancy (%7,4), occupation (%5,8) and injuries (%5,4). Of the participants; %12,2 hadn't approved when they were suggested vaccination. Causes of to refuse adult vaccination are vaccines were thought unnecessary and unsafe and concerned about advers reactions. 246 (%49,2) participants had one or more children. Of the participants who had child; %15 (n=37) were vaccinated their children with paid vaccines. The most commonly recieved paid vaccines were rotavirus and influenza. Of the participants; %7,7 hadn't approved when were suggested vaccination for their children. Parents' causes of to refuse vaccination were originated having insufficient knowledge about the vaccine and thinking vaccines are unnecessary. Using regression analysis, male gender, low education level, poor income, increasing number of children and not using alcohol were found to be releated to increase in vaccination scale score. An anti-vaccine scale was developed from the attitude questions with explanatory factor analysis.
Conclusion: Although adult immunization rates are low all over the world, was found lower from developed countries in our study. It was observed that 7,7% of the parents who participated in our study rejected at least one vaccine before. It was observed that the vaccine rejection behavior originated from lack of knowledge about the vaccine and lack of confidence in the vaccine.
Keywords: vaccine, adult vaccination, childhood, vaccine hesidancy, vaccine refuse