Nöroloji yoğun bakım ünitesinde serebrovasküler hastalık (svh) tanısıyla tedavi gören hastaların uzun sürelielektroensefalografi (EEG) bulgularının değerlendirilmesi
Assessment of long-term electroencephalography (EEG) findings in patients undergoing treatment for cerebrovascular disease (CVD) in neurology intensive care unit
Yazar: UMUR POYRAZ
Danışman: DOÇ. DR. ASLI ECE ÇİLLİLER ; UZMAN MUSTAFA YURTDAŞ
Sağlık Bakanlığı / Ankara Etlik Şehir Hastanesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Nöroloji = Neurology

Özet:
Amaç: Nöroloji Yoğun Bakım Ünitesinde Serebrovasküler Hastalık tanısı ile 
izlenen, yatışından itibaren ilk 72 saatlik zaman dilimi içerisinde 24 saatlik EEG 
monitörizasyonu yapılarak takip edilen hastalarda saptanan ritmik delta aktivitesi 
(RDA), ritmik diken dalga (RDD), nonkonvulzif nöbet ve non konvulzif status 
epilepticus (NKSE) gibi elektrografik paternlerin sıklığı, prognoz üzerine etkileri ve 
bu paternlerlerle serebrovasküler hastalık özelliklerinin ilişkisinin incelenmesi 
amaçlanmıştır. 
Gereç ve Yöntem: Haziran 2023- Aralık 2023 tarihleri arasında Nöroloji 
Yoğun Bakım Ünitesinde Serebrovasküler Hastalık tanısıyla takip edilen hastalar, 
elektrografik ve klinik parametreler ile değerlendirildi. Nöroloji Yoğun Bakım 
Ünitesine serebrovasküler hastalık tanısıyla kabul edilen hastalara kabulünün ilk 72 
saatinin herhangi bir zaman diliminde, 24 saatlik EEG kaydı yapıldı. Yaş, cinsiyet, 
nörolojik muayene bulguları, görüntüleme bulguları, etkilenen nöroanatomik bölge, 
Glaskow Koma Skoru (GKS), Modifiye Rankin Skoru (mRS), National Institutes 
Health Of Stroke Scale (NIHSS) skoru, hospitalizasyon süresince olan nöbet öyküleri, 
varsa motor fenomen aynı araştırıcı tarafından kayıt edildi. Diğer 2 araştırıcı tarafından 
24 saatlik EEG kayıtlarının elektografik paternleri konsensus yoluyla raporlandı. Elde 
edilen verilerin istatistiksel analizi IBM SPSS for Windows 20.0 (SPSS Inc. Chicago, 
IL) programı kullanılarak yapıldı. 
Bulgular: Çalışmamızı Nöroloji YBÜ'de yatmakta olan 45'i iskemik, 11'i 
hemorajik ve 5'i de hemorajik dönüşümün bulunduğu iskemik SVH tanılı toplamda 
61 hasta oluşturdu. Hastaların %21.3'ünde (n=13) NKSE saptandı. NKSE saptanan 
hastaların % 84,6'sının (n=11) NKSE tipi fokal, % 35,5'inin (n=5) NKSE paterni 
LPD, % 46,1'sinin (n=6) NKSE saptanma zamanı 60-719 dakika arasındaydı. 
Hemoraji, iskemi ve hemorajik dönüşümün bulunduğu iskemik inme tanısı olan 
hastaların EEG paterninin normal/patolojik olma oranları arasında fark bulunmadı 
(p>0.05). NKSE saptanan hastalarla NKSE saptanmayan hastaların cinsiyet 
dağılımları, tanıları arasında fark bulunmadı (p>0.05). NKSE tanısı alan hastalarda 
almayan hastalara göre, lezyon lateralizasyonunun sol ve bilateral olma oranlarının 
viii 
daha fazla olduğu tespit edilirken (p<0.05), her iki grup arasında lezyon 
lokalizasyonları açısından fark bulunmadı. NKSE saptanmayan hastalarla saptanan 
hastaların mortalite oranları arasında fark bulunmazken (p>0.05), NKSE saptanan 
hastaların YBÜ yatış sürelerinin diğer gruba göre daha uzun olduğu tespit edildi 
(p<0.05). Her iki grup motor ince hareket görülme oranları açısından 
karşılaştırıldığında, NKSE saptanan hastalarda ekstremite/göz/yüz seğirmesi 
oranlarının diğer gruba göre yüksek olduğu görüldü (p<0.05). Üçüncü ay takibi olan 
ve NKSE saptanmayan hastalarda, hastaların başlangıca göre 3. ay GKS değişim 
değerleri ve mRS değişim değerleri arasında fark bulunmazken (p>0.05), 3. ay NIHSS 
değişim değerleri arasında anlamlı fark saptandı (p<0.05). NKSE saptanan hastalarda 
başlangıca göre 3. ay NIHSS değerlerinde daha fazla düşüş olduğu saptandı (p<0.05). 
NKSE saptanmayan grupta hastane içi mortalite oranı ise % 68.8 iken; NKSE saptanan 
grupta bu oran %71.4'tü. 
Sonuç: Çalışmamızın sonuçları; SVH tanılı hastalarda NKSE'nin yüksek 
oranda görüldüğünü, NKSE tanısı konulabilmesi için rutin EEG yerine uzun süreli 
EEG monitörizasyonuna ihtiyaç duyulduğunu göstermiştir. Bu çalışmada NKSE tanısı 
alan hastaların hastane yatış sürelerinin daha uzun olduğu dikkate alındığında, 
mortalite ve morbidite üzerinde belirleyici etken olan NKSE'nin erken tanı ve 
tedavisinin, prognoz, hastane yatış süreleri ve tedavi maliyeti üzerine etkisi olabileceği 
düşünülmüştür. Çalışmamızda NKSE görülme sıklığı ile SVH tipi, klinik şiddeti, 
lezyon lokalizasyonu ve büyüklüğü arasında ilişki bulunmadı. Çalışmamız, SVH tanılı 
hastalarda EEG monitörizasyon endikasyonu ve çekim sürelerinin belirlenmesi için 
klinik ve elektrografik antitelerin tanımlandığı, hasta sayılarının daha yüksek olduğu 
ileri çalışmalara ihtiyaç olduğunu düşündürmüştür. 
Anahtar kelimeler: Serebrovasküler Hastalık, Non Konvulzif Status Epileptikus

Abstract:
Objective: We aimed to investigate the frequency of electrographic patterns 
such as rhythmic delta activity (RDA), rhythmic sharp wave (RSW), nonconvulsive 
seizures and nonconvulsive status epilepticus (NCSE) detected in patients monitored 
with 24-hour EEG within the first 72 hours after admission to the neurological 
intensive care unit (NICU) with a diagnosis of cerebrovascular disease (CVD) and 
their association with CVD characteristics. 
Materials and Methods: Patients diagnosed with cerebrovascular disease and 
followed up in the neurological intensive care unit between June 2023 and December 
2023 were evaluated with electrographic and clinical parameters. Patients admitted to 
the neurological intensive care unit with a diagnosis of cerebrovascular disease 
underwent a 24-hour EEG recording at any time during the first 72 hours of admission. 
Age, gender, neurological examination findings, imaging findings, neuroanatomical 
region affected, Glasgow Coma Scale (GCS), Modified Rankin Scale (mRS), National 
Institutes of Health Stroke Scale (NIHSS) score, seizure history during hospitalization, 
and any motor phenomena were recorded by the same investigator. The electrographic 
patterns of the 24-hour EEG recordings were reported by two other investigators by 
consensus. Statistical analysis of the data was performed using SPSS 26 (Statistical 
Package for Social Sciences 
Results: Our study included a total of 61 patients diagnosed with ischemic 
cerebrovascular disease, of which 45 were ischemic, 11 were hemorrhagic, and 5 were 
hemorrhagic transformation of ischemic cerebrovascular disease, who were 
hospitalized in the Neurology ICU. NCSE was detected in 21.3% of the patients. Of 
the patients with NCSE, 84.6% had FOCAL type NCSE, 35.5% had LPD NCSE 
pattern, and 46.2% had NCSE duration between 60-719 minutes. There was no 
difference in the EEG pattern being normal/pathological among patients with a 
diagnosis of stroke (hemorrhage, ischemia, and ischemia+hemorrhage) (p>0.05). 
There was no difference in gender distribution, diagnoses, and seizure history between 
patients with and without NCSE (p>0.05). However, there was a difference in the 
distribution of hemisphere lateralization as right/left/bilateral between patients with 
x 
and without NCSE (p<0.05). It was observed that the rates of left and bilateral 
hemisphere localization were higher in patients with NCSE. There was no difference 
in the location of lesions between patients with and without NCSE. There was no 
difference in mortality rates between patients with and without NCSE (p>0.05). 
However, there was a difference in the duration of ICU stay between patients with and 
without NCSE (p<0.05). The ICU stay was longer in patients with NCSE. There was 
a difference in motor phenomena between patients with and without NCSE (p<0.05). 
The rates of limb/eye/facial twitching were higher in patients with NCSE. There was 
no difference in the change in GCS and mRS values at 3 months compared to baseline 
between patients with and without NCSE (p>0.05). There was a difference in the 
change in NIHSS values at 3 months compared to baseline between patients with and 
without NCSE (p<0.05). It was found that there was a greater decrease in NIHSS 
values at 3 months compared to baseline in patients with NCSE. 
Conclusion: Our study results indicate that non-convulsive status epilepticus 
(NCSE) is observed at a high rate in patients diagnosed with cerebrovascular disease 
(CVD). Long-term EEG monitoring rather than routine EEG has been shown to be 
necessary for the diagnosis of NCSE. Considering that patients diagnosed with NCSE 
have a longer hospital stay, it is suggested that early diagnosis and treatment of NCSE, 
which is a determinant of mortality and morbidity, could have an impact on prognosis, 
length of hospital stay and treatment costs. In our study, no correlation was found 
between the frequency of NCSE and the type of CVD, its clinical severity, or the 
location and size of the lesion. Our research highlights the need for further studies with 
larger patient cohorts to define clinical and electrographic entities that could guide the 
indication and duration of EEG monitoring in patients diagnosed with CVD.
Keywords: Cerebrovascular Disease, Nonconvulsive Status Epilepticus.