İlköğretim okullarındaki öğretmenlerin okul iklimine ilişkin algılarının öğrenci başarısıyla ilişkisi: Küçükçekmece ilçesi örneği
The perception of the teachers who work in primary schools about the corrlation between school climate and pupils' success
Yazar: SİNEM ERİŞ
Danışman: PROF. DR. SEFER ADA
Yeditepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Yönetimi ve Denetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul iklimi = School climate ; Öğrenci başarısı = Student achievement ; Öğretmen algısı = Teacher perception ; İlköğretim okulları = Primary education schools ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students ; İlköğretim öğretmenleri = Primary education teachers

Özet:
Her okul, etkili bir eğitim ve öğretim sağlayabilmek için uygun ve olumlu bir örgüt kültürü oluşturmak zorundadır. Eğitim kurumları, örgütsel kültürü ve kimliğiyle diğer okullardan ayrılır. Her okulun kendine özgü bir kültürel ve örgütsel yapısı olmakla birlikte, kimi zaman diğer okullarla da benzerlikler gösterir. Bir okulun örgütsel kültürünün oluşturulması ve bunların yönetici ve öğretmenlerce kabul alanına alınması, bir okulun başarısının artmasına ve öğretmen performansının olumlu olarak şekillenmesine yardımcı olacağı yadsınamaz bir gerçektir.Örgüt iklimi, toplumdaki bireylerin belirgin beklenti ve davranışlara gösterdikleri yapılar üzerine kurulu bir kavram olup örgütün belli bir zamandaki havasını yansıtır. İklim, kişiler tarafından görünmez ya da dokunulmaz ancak gerçek ve üstelik bir oda içerisindeki hava gibi bir organizasyon içinde olup biten her şeyi içerir ve etkiler. Okullar sahip oldukları iklim özellikleri ile çalışan bireyleri farklı biçimlerde etkilemekle birlikte bunun uzantısı olarak da gerçekleştirilmeye çalışılan amaçlar bu etkilere göre şekillenmektedir. Amaçlar arasında belirgin fark olmamasına rağmen her okulun çıktısı bu etkilere göre değişmektedir.Bu araştırmada ilköğretim okullarında okul iklimi ile öğrenci başarısı arasındaki ilişki ele alınmakta ve bunların öğrenciler tarafından algılanma düzeyleri incelenmektedir. Araştırma, ilişkisel tarama modeli kullanılarak yapılmıştır. Teorik kısımda, ilgili kavramlar ve litteratür derinlemesine incelenerek bilgi verilmiş ve uygulama kısmında ise Halpin ve Croft (1963) tarafından geliştirilen ?Örgütsel İklimi Betimleme Anketi? (Organizational Climate Description Questionnaire, OCDQ) ve 8. sınıf öğrencilerinin SBS puanları ve not ortalamaları puanları kullanılmıştır.Çalışma evrenini, İstanbul ili Küçükçekmece ilçesi sınırları içerisindeki resmi ilköğretim okullarında görev yapan 400 branş öğretmeni ve SBS'ye katılan 400 8.sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Veriler, bilgisayar ortamında ve SPSS istatistik programı kullanılarak çözümlenmiştir. Verilerin istatistiksel çözümlemeleri için; frekans ve yüzde, ortalama, standart sapma, Bağımsız Grup t-testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA), Scheffe, Pearson korelasyon kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi de p?0.05 olarak alınmıştır.Yapılan analizler sonucunda ilköğretim okullarında okul iklimi ile öğrenci başarısı arasındaki ilişki demografik değişkenlere göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı bulunmuştur. Bununla birlikte SBS puanları değişkeninin normalliğini denetlemek amacıyla yapılan bir örneklem Kolmogorov-Smironov testi sonucunda dağılımın normal dağılımdan anlamlı bir farklılık gösterdiği saptanmıştır.Okul İklimi Ölçeği puanlarının medeni durum değişkenine göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek üzere yapılan bağımsız grup t-testi sonucunda grupların aritmetik ortalamaları arasında farklılık istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.Okul İklimi Ölçeği çözülme alt boyutu puanlarının mesleki kıdem değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla gerçekleştirilen Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) sonucunda, grupların aritmetik ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.Okul İklimi Ölçeği uzak durma alt boyutu puanlarının mesleki kıdem değişkenine göre anlamlı bir farklılık gösterip göstermediğini belirlemek amacıyla gerçekleştirilen Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) sonucunda, grupların aritmetik ortalamaları arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur.SBS puanları ile Not Ortalaması puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunup bulunmadığını belirlemek amacıyla yapılan Pearson Çarpım Moment Korelasyon Analizi sonucunda değişkenler arasında pozitif yönde istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunduğu saptanmıştır.Anahtar Sözcükler: Okul İklimi, Başarı.

Abstract:
Every school needs to establish an appropriate and positive organizational culture in order to be able to provide an effective education and training. Education institutions differ from other schools with their organizational culture and identity. Although every school possesses unique cultural and organizational structure, they sometimes manifest resemblances with other schools. It is an undeniable fact that the formation of organizational culture of a school and their adoption by the administration and teachers would help boosting the success of that school and positively forming the teacher performance.Organisation climate is a term which is established on the structures that individuals in the society show distinctive expectation and behaviours to it and it reflects organisation?s mood in a certain period. Climate cannot be seen and touched by peoples but it is real and like air in a room, climate contains and affects everything happens in the organisation. However, schools affect working individuals in different ways by climate features which they have, as an extension, the aims tried to realize are formed according to these effects.In this research, the correlation between the school climate in primary schools and students? success has been conducted and students? level of the perception on these subjects has been surveyed. Research has been made using Relational Screening Model. In theory part, information has been given surveying related terms and literature profoundly and in practice part ?Organizational Climate Description Questionnaire? developed by Halpin and Croft (1963) and the points of 8th grade students in placement test (SBS) and grade point average have been used.Target population of the study has been constituted by 400 branch teachers who work in the official primary school in İstanbul, Küçükçekmece district and 8th grade students who had taken placement test (SBS). Data has been analysed in computer by using SPSS statistic programme. For the statistical analysis of the data; frequency, percentage, average, experimental standard deviation, Independent Group t-test, Single Direction Analysis Of Variance (ANOVA), Scheffe, Pearson Correlation have been used. Level of significance has been taken as p?0.05.As a result of the analysis, it is concluded that relationship between school climate in primary schools and pupil?s success hasn?t differentiated according to demographic variables. However;? As a result of a sample Kolmogorov-Smironov test to examine normality of placement test (SBS) points variable; it has been determined that it shows a meaningful range disparity from the normal range.? As a result of an independent group t-test to determine if School Climate Questionnaire points show a meaningful difference according to marital status or not, difference between the groups arithmetic average has been statistically meaningful.? As a result of Single Direction Analysis Of Variance (ANOVA) to determine if School Climate Questionnaire disintegration sub-dimension points show a meaningful difference according to professional seniority or not, difference among the groups arithmetic average has been statistically meaningful.? As a result of Single Direction Analysis Of Variance (ANOVA) to uncover if School Climate Questionnaire standing aloof sub-dimension points show a meaningful difference according to professional seniority or not, difference among the groups arithmetic average has been statistically meaningful.? As a result of Pearson multiple moments correlation analysis to determine whether there is a meaningful relationship between SBS points and grade points average or not, it has been concluded that there is a statistically meaningful relationship between variables in a positive way.Key words: School Climate, Success.