Proloterapinin diz ağrılı hastalarda yaşam kalitesi ve ağrı kesici kullanımı üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of prolotherapy on quality of life and painkillers use in patients with osteoarthritis
Yazar: ALPER BAŞAK KEPEKCİ
Danışman: PROF. DR. HAKAN DEMİRCİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine

Özet:
Amaç: Bu araştırmanın amacı proloterapinin kronik diz ağrılı hastalarda yaşam kalitesi ve ağrı kesici kullanımı üzerine etkisinin incelenmektir
Gereç ve Yöntem:  Araştırmaya aile hekimliği polikliniğinde takip edilen, nedeni bilinmeyen birincil tip diz ağrısı tanısına sahip, dışlama kriterlerimize uyan 92 hasta davet edilmiştir. Bu hasta listesi oluşturulurken hastaların muayenesi, hastalarla yapılan görüşmeler yanında tıbbi kayıtları ve tetkiklerinden de yararlanılmıştır. Hastalar basit randomizasyon yöntemi ile proloterapi (n=46) ve kontrol grubu (n=46) olmak iki gruba ayrılmıştır.   Ancak çalışma başladığında bu hastalardan proloterapi grubunda 32 kişi ve kontrol grubunda 33 kişi araştırmaya katılmıştır. Araştırma öncesinde proloterapi ve kontrol grubunda araştırma hakkında ayrıntılı bir biçimde bilgi verilmiş olup tüm katılımcılardan araştırmaya katılmaya gönüllü olduklarına dair imzalı onam alınmıştır. Proloterapi grubuna ağrı bölgesine enjeksiyon yöntemi ile %5 dektroz uygulanmıştır. Kontrol grubunda ise mevcut medikal tedavilere devam edilmiş ve herhangi bir enjeksiyon işlemi uygulanmamıştır. Araştırma öncesi tüm katılımcılar Olgu Rapor Formu, Vizüel Analog Skala (VAS) ve Yaşam Kalitesi Ölçeği Kısa Form (SF-36) ile değerlendirilmiştir. Deney ve kontrol grubundaki vakalar VAS ve SF-36 ölçekleri ile birinci ay sonunda tekrar değerlendirilmiştir.
Bulgular: Araştırmada proloterapi uygulanan birincil tip diz ağrısı vakalarında, VAS skorlarının birinci ayın sonunda kontrol grubuna göre anlamlı seviyede daha düşük olduğu (p<0,001) tespit edildi. Proloterapi uygulanan vakalarda fiziksel fonksiyon  (p<0,001),  sosyal işlevsellik (p<0,001), enerji-canlılık (p<0,001), ağrı (p<0,001) ve genel sağlık (p<0,001) alt alanlarında anlamlı seviyede yükseliş olduğu bulundu. Buna ek olarak proloterapi alan vakaların fiziksel rol güçlüğü (p<0,001), emosyonel rol güçlüğü (p=0,035) ve ruhsal sağlık (p=0,009) alt alanlarında tedaviden sonra anlamlı seviyede düşüş olduğu bulundu.   Araştırmada proloterapi alma durumuna göre ön ölçümlerin son ölçümler üzerindeki etkisi kontrol edildiğinde; tedavi almanın ruhsal sağlık üzerinde orta derece, yaşam kalitesi alt ölçekleri ve ağrı skorları üzerinde ise yüksek seviyede etkili bir faktör olduğu sonucuna ulaşıldı. Proloterapi sonrası kontrol grubu ile karşılaştırıldığında farmakolojik tedavi alma oranlarının deney grubunda anlamlı seviyede daha düşük olduğu (p<0,001) bulundu.
Sonuç: Proloterapi birinci basamakta aile hekimleri tarafından birincil diz ağrısı vakalarında ağrıyı azaltmada, yaşam kalitesinin belirli yönlerini iyileştirmede ve farmakolojik tedaviyi azaltmada alternatif bir tedavi olarak kullanılabilir. Buna ek olarak proloterapi sonrasında bazı vakaların fiziksel ve emosyonel rol güçlüğü ve olumsuz ruhsal deneyimler yaşayabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.
Anahtar Kelimeler: Proloterapi, kronik diz ağrısı, ağrı, yaşam kalitesi

Abstract:
Aim: The aim of this study is to examine the effect of prolotherapy on quality of life and painkiller use in patients with osteoarthritis.
Material and Methods: 92 patients who were followed up in the outpatient clinic of family medicine, who had a diagnosis of primary type of knee pain whose cause was unknown, and who met our exclusion criteria were invited to the study. When creating this patient list, the examination of patients, interviews with patients, as well as their medical records and examinations were used. Patients were divided into two groups: prolotherapy (n=46) and control group (n=46) by simple randomization method.   However, when the study started 32 people in the prolotherapy group and 33 people in the control group of these patients participated in the study. Prior to the research, detailed information was provided about the research in the prolotherapy and control group and signed consent was obtained from all participants that they volunteered to participate in the research. 5% dextrose was applied to the prolotherapy group by injection method to the pain area. In the control group, existing medical treatments were continued and no injection procedure was performed. Before the research, all participants were evaluated with Case Report Form, Visual Analog Scale (VAS) and Quality of Life Scale Short Form (SF-36). The cases in the experimental and control groups were re-evaluated with the VAS and SF-36 scales at the end of the first month.
Results: In the study, it was found that VAS scores were significantly lower in primary type knee pain cases undergoing prolotherapy compared to the control group at the end of the first month (p<0.001). It was found that there was a significant increase in physical function (p<0.001), social functioning (p<0.001), energy-vitality (p<0.001), pain (p<0.001) and general health (p<0.001) in cases undergoing prolotherapy. In addition, it was found that the cases receiving prolotherapy had a significant decrease after treatment in the subfields of physical role difficulty (p<0.001), emotional role difficulty (p=0.035) and mental health (p=0.009).   When the effect of the preliminary measurements on the final measurements was controlled according to the condition of receiving prolotherapy in the study, it was concluded that receiving treatment was a moderately effective factor on mental health and a high level on quality of life subscales and pain scores. It was found that pharmacological treatment reception rates were significantly lower in the experimental group compared to the control group after prolotherapy (p<0.001).
Conclusion: Prolotherapy can be used by family doctors in primary care as an alternative treatment to reduce pain in cases of primary knee pain, improve certain aspects of quality of life, and reduce pharmacological treatment.  In addition, it should be taken into account that some cases may experience physical and emotional role difficulties after prolotherapy and they may experience negative spiritual experiences. 
Keywords: Prolotherapy, osteoarthritis, pain, quality of life