Türkiye'de büyük ve küçük itfaiye örneklerinde müdahale biriminde çalışan itfaiyecilerin iş kazası geçirme durumları, çalışma şartları ve mesleki memnuniyetleri
The conditions of occupational accidents, working conditions and the professional satisfaction of the fire fighters who work in intervention units of small and large sized fire department samples in Turkey
Yazar: OSMAN FURKAN ERGÜN
Danışman: PROF. DR. SEÇİL ÖZKAN
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kazaların Demografisi ve Epidemiyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Kazalar = Accidents
Dizin: İtfaiye = Fire department ; İtfaiye = Fire department ; İtfaiyeci = Fireman ; İş kazaları = Occupational accidents

Özet:
İtfaiyeler hayatımızda tartışmasız büyük önem taşımaktadırlar. İtfaiye teşkilatları yangın, toprak kayması, sel, deprem, trafik kazaları, boğulmalar ve toplumu etkileyen pek çok acil durumda kendi canlarını tehlikeye atarak müdahale etmektedirler. Bu müdahalelerde en büyük faktör şüphesiz insan gücüdür. Türkiye'de ilk olarak yapılan bu araştırmanın amacı; Türkiye'de büyük iller ve küçük iller örneğinde itfaiye müdahale şube biriminde çalışan itfaiyecilerin kaza geçirme durumları, mevcut çalışma şartları ve mesleki memnuniyetlerinin her ilde aynı olup olmadığını saptamaktır.Araştırma 2012 Ocak-2012 Haziran tarihleri arasında gerçekleştirilmiş tanımlayıcı tipte bir araştırmadır. Büyük illerde İtfaiye Daire Başkanlığı olarak görev yapan itfaiye teşkilatlarından Ankara örneği müdahale şube birimi, küçük illerde İtfaiye Müdürlüğü olarak görev yapan itfaiye teşkilatlarından Balıkesir ve Sivas örneklerinin müdahale şube biriminde çalışan personel seçilerek yapılmış bu çalışma, Türkiye'de itfaiyeler arasındaki farkları karşılaştırmalı olarak açığa çıkarmayı amaçlayan ilk çalışmadır. Araştırmada 60 sorudan oluşan anket formu gözlem altında görüşme tekniği kullanılarak uygulanmıştır. Araştırma kapsamında 235 kişiye ulaşılmıştır.İstatistiksel anlamlılık değeri p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Veriler bilgisayara SPSS 15.0 istatistik paket programı aracılığı ile yüklenmiş ve istatistiksel yöntem olarak tanımlayıcı istatistikler ve ki-kare testi kullanılmıştır. Veriler ortalama(±)standart sapma, sayı ve yüzde olarak sunulmuştur.Katılımcıların tamamı erkek, yaş ortalaması 35,8±10,9 ,yaş ortancası 33 (20-62)'dür. Ankara bölgesindeki katılımcıların %33.1'inin,Balıkesir bölgesindekilerin %13.5'inin ve Sivas bölgesindekilerin %10'unun mesleğin herhangi bir döneminde iş kazası geçirdiği saptanmıştır. Ankara'daki katılımcıların %10.5'i, Balıkesir'de ki katılımcıların %5.8'i, Sivas'taki katılımcıların %2'si KBRN (Kimyasal, Biyolojik, Radyoaktif, Nükleer) olayı ile karşılaştıklarını belirtmiştir. Balıkesir'de katılımcıların %90.4'ü, Sivas'ta %34 itfaiye binalarını depreme karşı yeterli sağlamlıkta bulurken Ankara'da ki katılımcıların %72.2'si yeterli sağlamlıkta bulmamaktadır. Katılımcıların %88.1`i mesleki uygulamaların standardize edilmesi ve görev tanımlarının netleştirilmesi gerektiğini düşünmektedir.İtfaiyeler tek çatı altında toplanmalı, görev ve sorumluluklar standardize edilmelidir. İtfaiyeler arasında her konuda eşit standartlar sağlanması itfaiyecilik açısından yararlı olabilir.Anahtar kelimeler: iş kazası, meslek memnuniyeti, çalışma şartları, itfaiye, itfaiyeci

Abstract:
The Conditions of Occupational Accidents, Working Conditions and the Professional Satisfaction of the Fire Fighters Who Work in Intervention Units of Small and Large Sized Fire Department Samples in TurkeyFire departments undoubtedly have a significant place in our life. Fire departments interfere with fire, landslide, flood, traffic accidents, earthquakes, drowning and other kinds of conditions that affect the society by risking their lives. The most important factor for these interventions is the manpower. The aim of this study is determining whether the conditions of occupational accidents, working conditions and professional satisfactions of fire fighters in intervention units of fire departments of small and large sized sample provinces in Turkey are same for all provinces or not.The research, which is a descriptive one, was realized between January 2012 and Jun 2012. The workers working in Ankara Intervention Branch Unit sample from big provinces in which fire departments serve with the name of head of fire department, Balıkesir and Sivas samples from small provinces? Intervention Branch Unit are chosen for this study and this study is the first and unique one which aims to reveal the differences between fire departments in Turkey comparatively. The questionnaire form consisting of 60 questions in this research is applied by using under observation face-to-face meeting technique. In the research, 235 people were reached.Statistical significance value is accepted as p<0.05. The data were entered to computer by using SPSS 15.0 statistical software package program, and descriptive statistics and chi-square test are used as statistical method. Data are presented as average (±) standard deviation, number and percentage.All of the participants are male, have an average age of 35,8±10,9, and median age of 33 (20-62). It is determined that 33.1% of participants from Ankara region, 13.5% of participants from Balıkesir region and 10% of participants from Sivas region have an occupational accident in any part of their professional life. 10.5% of participants from Ankara region, 5.8% of participants from Balıkesir region and 2% of participants from Sivas region stated that they faced with KBRN (Chemical, Biological, Radioactive, Nuclear) event. 90.4% of participants from Balıkesir region and 34% of participants from Sivas region stated that the buildings of fire departments are strong enough for earthquake, however 72.2% of participants from Ankara do not consider them strong enough for earthquake. 88.1% of participants thought that it is necessary to be standardized for occupational applications and their job definitions should be clarified.Fire departments have to be gathered under one roof and authorities and responsibilities have to be standardized. Providing equal standards between fire departments for every issue can be beneficial in terms of firefighting.Key words: occupational accident, professional satisfaction, working conditions, fire department, fire fighter.