Kaydî sermaye piyasası araçlarını konu edinen aynî teminatlar
Collateral securities on dematerialized instruments of the capital market
Yazar: BATUHAN AKKUŞ
Danışman: PROF. DR. BİLGEHAN ÇETİNER
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Ayni teminatlar = Real securities ; Kaydi sistem = Bank system ; Menkul kıymetler = Securities ; Sermaye piyasası = Capital market ; Sermaye piyasası araçları = Capital markets instruments

Özet:
Dünya ekonomisindeki küreselleşme ve liberalleşme harekâtı sermaye piyasalarındaki işlem hacmini artırmış ve bu piyasalarda kaynak değiş tokuşunu sağlayan finansal varlıkları çeşitlendirmiştir. Finans düzenindeki bu tırmanış geleneksel elde tutma sisteminde kırtasiye krizine yol açmış ve netice itibariyle sermaye piyasası araçlarının doğrudan elektronik ortamda ihraç edilip bunlara ilişkin hukukî işlemlerin bilgisayar ortamında gerçekleştirildiği bir sistem yaratılmıştır. Malî piyasalardaki risk yönetiminde en etkin araç olan finansal teminatlar da geliştirilen bu yeni teknolojik altyapıda finans dünyasının ihtiyaçlarına cevap verebilir nitelikte AB direktiflerinde ve uluslararası konvansiyonlarda düzenlenmiştir. Bu çalışmada uluslararası normatif düzene paralel bir biçimde kaleme alınan Sermaye Piyasası Kanunu m. 47 hükmünün medenî hukuk açısından hukukî çerçevesi çizilecektir. Anılan hüküm, kaydî değerler üzerindeki hakların üçüncü kişilere karşı ileri sürülmesinde Merkezî Kayıt Kuruluşu'na yapılan bildirimi esas alan Sermaye Piyasası Kanunu m. 13/V hükmü ile birlikte değerlendirilmeye muhtaçtır. Aynı kaydî değer üzerinde merkezî kayıt sistemi dâhilinde ve haricinde hak iktisap edilmesinin mümkün olduğu bir sermaye piyasasında; finansal teminat sözleşmelerinin kuruluşu, icrası ve üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilmesi bakımlarından bütün yönleriyle değerlendirilmesi büyük öneme sahiptir.

Abstract:
The globalization and liberalization operations in the world economy have increased the transaction volume in capital markets and have diversified the financial assets that have provided fund exchange in these markets. This escalation in the financial system has led to the paper crisis in the traditional holding system. As a result, a new system has been created in which capital market instruments are now issued directly in an electronics-based environment while legal transactions related to these instruments are carried out in a computer-based environment. Financial collaterals, which are the most effective tools for risk management in financial markets, have been developed in EU directives and international conventions that can satisfy the needs of the financial system in this new technological infrastructure. In this study, the legal framework of Article 47 of the Capital Markets Law, which was drafted in parallel with the international normative regulations, will be drawn in terms of civil law. The aforementioned provision needs to be evaluated together with Article 13/V of the Capital Markets Law, which is based on the notification made to the Central Securities Depository in asserting the rights on dematerialized instruments against third parties. It is of utmost importance that financial collateral agreements are evaluated in all aspects in terms of establishment, execution and claiming against third parties in a capital market where rights can be acquired both within and outside the central registry system on the same dematerialized instrument.