Covid-19 salgın döneminin Türk bankalarının aktif kalitesi üzerindeki etkisi: Takip rasyosu analizi açısından mevduat ve katılım bankaları arasındaki farklılık
The effect of the Covid-19 episode period on the quality of assets in turkish banks: In terms of non-performing loan ratios differences between deposit and participation banks
Yazar: SEHER ELİF EKİCİ
Danışman: PROF. DR. SERVER DEMİRCİ
Marmara Üniversitesi / İslam Ekonomisi ve Finansı Enstitüsü / İslam Ekonomisi ve Finansı Ana Bilim Dalı / İslam Ekonomisi ve Finans Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Bankacılık = Banking ; Maliye = Finance

Özet:
Bu çalışmada Covid-19 salgın döneminin Türk bankacılık sektörü üzerindeki etkisini analiz edebilmek amacıyla bankaların aktif kalitesinin bir göstergesi olarak kabul edilen takipteki kredi oranının makroekonomik değişkenlerle olan ilişkisi analiz edilmiştir. Covid-19 salgın dönemi özelinde yakın izlemedeki krediler ile takipteki kredilere getirilen 90 & 180 gün gecikme uygulaması sebebiyle kredilerde oluşabilecek bozulmaya ait gerçek etkinin ölçülemeyeceği varsayımıyla yeniden yapılandırılan krediler dâhil olmak üzere yakın izlemedeki kredileri içine alan yeni bir sorunlu alacak oranı oluşturulmuştur. Ek olarak takipten satışları ve silinen tutarları da içine alan ikinci bir sorunlu alacak oranı hesaplanarak analizler 3 farklı bağımlı değişken ile yapılmıştır. Çalışmada mevduat ve katılım bankaları özelinde Covid-19 salgın döneminin etkilerinin farklılaşıp farklılaşmadığını tespit amacıyla karşılaştırmalı analizlere yer verilmiştir.
Çalışmada ekonometrik yöntem olarak çoklu panel veri analizi tercih edilmiş olup makro değişken olarak işsizlik, reel efektif döviz kuru, imalat sanayi endeksi, GSYİH büyüme oranı ve ticari kredi faiz oranı kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda birçok modelde sadece işsizlik ile mevcut takipteki kredi oranı ve yeni sorunlu alacak oranları arasında pozitif yönlü ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. 
Mevduat bankalarının Covid-19 salgın dönemi öncesi ve salgın dönemine ait sorunlu alacak oranı ile işsizlik oranı arasında belirgin bir ilişki olduğu görülmüş ve salgın dönemine ait farklılaşma net bir şekilde gözlemlenmiştir. Diğer taraftan katılım bankaları için yeni sorunlu alacak oranı ile işsizlik arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişkinin varlığından söz edilebilirken Covid-19 salgın dönemi özelinde farklılaşmanın olmadığı gözlemlenmiştir. Sonuç olarak çalışmada, katılım bankalarının krizlere karşı daha dayanaklı olduğu yönündeki görüşleri destekleyen sonuçlar elde edilmiştir.

Abstract:
In this study, in order to analyze the impact of the Covid-19 epidemic period on the Turkish banking sector, the relationship between the non-performing loan ratio, which is considered an indicator of the asset quality of the banks, and macroeconomic variables was analyzed. With the assumption that the real impact of the deterioration that may occur in the loans cannot be measured due to the 90 & 180 day delay exception applied to due to loans and non-performing loans, specifically during the Covid-19 epidemic period, a new non-performing loans ratio has been created, including due to loans and restructured loans. 
In addition, a second new non-performing ratio, including non-performing sales and written-off amounts, was calculated and the analyzes were carried out with 3 different dependent variables. The study included comparative analyzes to determine whether the effects of the Covid-19 epidemic period differentiated specifically for deposit and participation banks. In the study, multiple panel data analysis was preferred as an econometric method, and unemployment, real effective exchange rate, manufacturing industry index, GDP growth rate and commercial loan interest rate were used as macro variables. As a result of the analysis, it has been determined that in many models there is a positive and significant relationship only between unemployment and the current non-performing loan ratio and new non-performing loans raito.
It has been observed that there is a clear relationship between the non-performing loans ratio of deposit banks before and during the Covid-19 epidemic period and the unemployment rate, and the differentiation during the epidemic period has been clearly observed. On the other hand, while it can be said that there is a significant and positive relationship between the new non-performing loans ratio and unemployment for participation banks, it has been observed that there is no difference in the Covid-19 epidemic period. As a result, the study obtained results that support the view that participation banks are more resilient against crises.