Merkezi yoğun bakım ünitesinde yatan hastalarda gelişen nozokomiyal kan dolaşımı enfeksiyonları ve bu enfeksiyonların gelişimine etki eden risk faktörlerinin belirlenmesi
Risk factors for nosocomial bloodstream infections developed in patients admitted to Central Intensive Care Unit
Yazar: FATMA BARUÖNÜ
Danışman: DOÇ. DR. GÜVEN ÇELEBİ
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Enfeksiyon = Infection ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Kan dolaşımı = Blood circulation ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Çapraz enfeksiyon = Cross infection

Özet:
Nozokomiyal kan dolaşım enfeksiyonu (KDE) yoğun bakım ünitesine (YBÜ) yatan hastalarda en sık görülen hastane enfeksiyonlarından biridir. Nozokomiyal KDE YBÜ'de yatan hastalarda yatış süresinin uzaması, tedavi maliyetinde artış ve yüksek mortalite oranlarından sorumludur. Bu çalışma Zonguldak Karaelmas Üniversitesi (ZKÜ) Uygulama ve Araştırma Hastanesi Merkezi YBÜ'nde gelişen KDE insidansının saptanması ve KDE gelişimine etki eden risk faktörlerinin tanımlanması amacıyla yapıldı. Bu prospektif vaka kontrol çalışmasına Mayıs 2006 ile Ekim 2006 tarihleri arasında YBÜ'de 48 saatten daha uzun süre yatan ve 16 yaşın üzerinde olan toplam 300 hasta alındı. Risk faktörleri tek ve çok değişkenli analizde değerlendirildi. Kırk dört hastada toplam elli üç kan dolaşım enfeksiyon epizodu gelişti. Hastaların 24'ü kadın, 20'si erkek, ortalama yaş 66.75 ± 15.92'di. KDE gelişim oranı % 17.6, KDE insidans hızı 15.9/1000 hasta günüydü. Kan dolaşım enfeksiyonu YBÜ'ye yatıştan ortalama 8.86 ± 7.43 gün sonra ortaya çıktı. Hastalarda KBY varlığı (adjusted odds ratio (AOR): 7.59, % 95 confidence interval (CI) 1.690?34.064, p:0.008), YBÜ'de enteral beslenmesi (AOR: 4.12, % 95 CI 1.676?10.144, p:0.008), YBÜ'de santral venöz kateter uygulanması (AOR: 12.84, % 95 CI 4.217?39.093, p<0.001) ve KDE gelişimi öncesinde hastanede antibiyotik kullanımı (AOR: 13.87, % 95 CI 3.882?49.521, p<0.001) nozokomiyal KDE gelişimi için bağımsız risk faktörü olarak saptandı. KDE'na neden olan en sık etken mikroorganizmalar Acinetobacter spp. (% 29.5), koagülaz-negatif Staphylococcus (% 23), Candida spp. (% 11.3), Enterococci (% 11.3), S. aureus (% 9), E. coli (% 7), P. aeruginosa (% 4.5), Enterobacter spp. (% 2.2) ve polimikrobiyal (% 2.2) olarak saptandı. Total popülasyonun % 32.3'ü (97/300), KDE gelişenlerin ise % 61.3'ü (27/44) ölümle sonuçlandı. Bu sonuçlar bize hastalara YBÜ'de yatışları esnasında uygulanan tedavi ve girişimlerin KDE gelişimi açısından risk oluşturduğunu göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Nozokomiyal kan dolaşımı enfeksiyonu, YBÜ, insidans, risk faktörleri.

Abstract:
Nosocomial bloodstream infection (BSI) is the most frequent hospital infection in patients admitted to intensive care unit (ICU). Nosocomial bloodstream infection is responsible for high mortality rates and increases the duration and also the costs of hospitalization.The aim of this study was to define the risk factors and determine the incidence of nosocomial bloodstream infection in Zonguldak Karaelmas University ICU. This is a prospective case-control study of 300 patients admitted to the ICU between May, 2006 and September, 2006 who were older than 16 ages, and who stayed in the ICU more than 48 hours. Risk factors were determined using single and multivariate analyses. Fifty-three nosocomial bloodstream infection episodes developed in forty-four patients. 24 patients of these were female, 20 male and the mean of age was 66.75 ± 15.92. The BSI ratio was 17.6% and the incidence density of BSI was 15.9 per 1000 patient-days. The mean duration for development of BSI was 8.86 ± 7.43 days in ICU. The independently risk factors for nosocomial BSI were renal failure (adjusted odds ratio (AOR): 7.59, 95% confidence interval (CI) 1.690?34.064, p:0.008), enteral nutrition in ICU (AOR: 4.12, 95% CI 1.676?10.144, p:0.008), central venous catheterization in ICU (AOR: 12.84, 95% CI 4.217?39.093, p<0.001), and previous antibiotic treatment in the hospital (AOR: 13.87, 95% CI 3.882?49.521, p<0.001). The most common etiological agents of BSI were Acinetobacter species (29.5%), coagulase-negative Staphylococcus (23%), Candida spp. (11.3%), Enterococci (11.3%), S. aureus (9%), E. coli (7%), P. aeruginosa (4.5%), Enterobacter spp. (2.2%) and polymicrobial (2.2%).32.3% of the total population (97/300) and 61.3% of the BSI patients (27/44) died.These results show us that the treatment and initiatives practiced in patients during their stay in ICU causes the growth of BSI.Keywords: Nosocomial bloodstream infection, ICU, incidence, risk factors.