Tedarikçi seçiminde analitik hiyerarşi prosesi ve TOPSIS karar modellerinin kullanımı ve bir uygulama
Using analytical hierarchy process and TOPSIS decision methodology for supplier selection and application
Yazar: FARSHİD GARAGOZİ
Danışman: PROF. DR. PROF. DR, ABDULLAH ERSOY
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Analitik hiyerarşi süreci = Analytical hierarchy process ; Karar verme süreci = Decision making process ; TOPSIS = TOPSIS ; Tedarik zinciri yönetimi = Supply chain management ; Tedarikçi seçim = Supplier selection ; Tedarikçiler = Suppliers

Özet:
Yapılan çalışmanın amacı, tedarik zinciri yönetiminde karar verme sürecidir. Günümüzün rekabetçi ekonomi koşullarında, işletmeler Hızla değişen bir ortamda  varlıklarını sürdürebilmek için yeni çözüm yolları aramaktadırlar. Tedarik zinciri yönetimi, işletmelerin iş stratejilerini başarmada dikkate aldıkları önemli konulardan biri halini almıştır. Bir işletmenin tedarik zincirinin yönetiminde en uygun tedarikçi veya tedarikçilerin seçilmesi önemli bir problemdir. Tedarikçi seçim problemi, birbiriyle çatışan, sayısal ve sayısal olmayan birden fazla kriteri bünyesinde barındıran çok kriterli bir karar alma problemidir. Bu araştırmada, Tedarikçi seçim probleminde işletmelerin istekleri doğrultusunda en uygun tedarikçilerin belirlenmesi amaçlanmaktadır. Tedarikçi seçimi kararı bir şirketin başarılı olabilmesi için çok önemlidir. Doğru tedarikçilerin seçilmesi, şirketin satın alma maliyetlerini azaltacak, müşteri memnuniyetini arttıracak ve rekabet yeteneğini geliştirecektir. Bu çalışmanın ana odak noktası, Turizm sektöründe faaliyet gösteren bir işletme için tedarikçi seçimidir. Çok kriterli karar verme yöntemlerinden AHP ve TOPSIS yöntemleri ile bir işletmeye en uygun tedarikçinin seçilmesi amacıyla uygulanmıştır. AHP ve TOPSIS yöntemi ile kriterlerin önem derecesinin belirlenmesi ve sonra tedarikçilerin sıralanması için kullanılmıştır. Çalışma sonunda en önemli kriter "kalite" olarak belirlenmiş ve işletmenin mevcut tedarikçileri arasında "T3 tedarikçisi" en yüksek puana sahiptir.

Abstract:
This research aims at supply chain management and decision making process. In today's competitive global economy, companies are trying to find innovative solutions in order to maintain competitive structure in the fast changing environment. Competitive pressures have promoted supply chain management as a key aspect that companies have to take into account for the implementation of their business strategies. When managing supply chain the  company's  determining the most appropriate suppliers is an important problem to deal with. The supplier selection is a multi-criteria problem which includes both qualitative and quantitative criteria some of which can conflict with each other. This research focuses on supplier selection in determine the appropriate suppliers that can meet companies' requirements. The supplier decision making process is very important for a company's Sustainable development and Competitive advantage. Selecting the right suppliers will decrease company's purchasing cost,enhance customer satisfaction. In this research paper our main focus is on Supplier selection in tourism industry. AHP and TOPSIS, multiple criteria decision making methods, are applied to select the most suitable supplier for a business firm. After determine the importance degree of criteria, AHP and TOPSIS methods are developed to rank the suppliers. Finally, the most important criterion is determined as "quality" and among the present suppliers of the business firm, "T3 supplier" is selected as the one which has the highest score.