Muharrem gürses ve sineması
Muharrem gürses and his cinema
Yazar: ADEM SELÇUK HAKAN GÖK
Danışman: PROF. CEM ODMAN
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sinema Televizyon Ana Sanat Dalı / Sinema Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Film çözümleme = Film analysis ; Gürses, Muharrem = Gürses, Muharrem ; Melodram = Melodrama ; Oyunculuk = Acting ; Sinema = Cinema ; Türk sineması = Turkish cinema ; Yönetmen = Director

Özet:
Muharrem Gürses, 1913 yılında Amasya'da doğmuştur. Küçük yaşlarından itibaren tiyatroya ilgi duymuş; oyuncu olmak istemiştir. İstanbul Öğretmen Okulunu bitirmiş. Bir süre Anadolu'da resim öğretmenliği yapmış; görevinden istifa etmiştir. Oyuncu olmak için İstanbul'a yerleşmiş; Darülbedayi'de amatör oyunculuk yapmıştır. Çeşitli özel tiyatrolarla birçok Anadolu turnesinde tuluat tiyatrosu hakkında kendini geliştirdikten sonra İzmir Şehir Tiyatrosu'nun oyuncu kadrosunda yer almıştır. 1945 yılında Köroğlu filmiyle senarist olarak sinemaya girmiştir.Muharrem Gürses ilk filmi Kara Efe / Zeynebin Gözyaşları ile yönetmenliğe başlamıştır. İlk filminin kazandığı gişe başarısının ardından kendine özgü melodram filmleri yönetmeye devam etmiştir. Yedi Köyün Zeynebi filminin seyirci tarafından çok beğenilmesi üzerine melodram filmlerin aranan yönetmeni olmuştur. Çocukluk yıllarında yaşadığı köy yaşantısı ve Anadolu turnelerinde edindiği izlenimleri filmlerine yansıtarak halkın kendine yakın bulduğu, sevdiği filmler çekmiştir. 1952-1960 yılları arasında çektiği filmler diğer sinemacıları da etkilemiş; benzer yapıda filmler yapılmıştır. Gürses birçok türde film yönetmiştir. Bu filmler arasında melodramlar, tarihi filmler ve dini filmler vardır. Ve hangi türde olursa olsun yaptığı bütün filmler yüksek gişe başarılarına sahip olmuştur. 1966'da kendi yapım şirketi Atilla Film'i kurmuştur. Gürses, bu tarihten sonra filmlerinin çoğunu kendi şirketi adına çekmiştir.Muharrem Gürses sineması, tiyatro oyunculuğu deneyiminden de etkilenen diyaloglara dayalı, kamera hareketlerinin oyuncunun takibi için kullanıldığı, yer yer abartılı oyunculuk anlayışının görüldüğü genellikle ağır tempolu ve günümüz seyircisi için zor seyredilir melodramlarla karşımıza çıkmaktadır. Ancak onun sinemasının en önemli özelliği seçtiği konular ve bu konuların melodram yapısında işlenişinde kendisini ortaya koymaktadır.Muharrem Gürses, yaşamının son günlerinde dahi projeleri için çalışmıştır. Vefat ettiği 1999 yılında ardında yüzü aşkın film ve Türk sinemasında unutulmayacak oyunculuk performansları bırakmıştır.Anahtar Kelimeler: Muharrem Gürses, Yönetmen, Oyuncu, Senarist, Yapımcı, Melodram

Abstract:
Muharrem Gürses, was born in Amasya in 1913. He starting from a young age was interested in theater, the actor wanted to be. He teachers graduated from school. Have a time art teacher in Anatolia, has resigned. He players have to be settled in Istanbul; Darülbedayi he has been acting in the amateur. He Anatolia tour with a private theater in a variety of many self-improvement after about ?tuluat?. He has been included in the cast of İzmir City Theater.Muharrem Gürses began directing his first film with Kara Efe / Zeynebin Gözyaşları. He had after winning the first movie box-office success with characteristics peculiar to manage the melodrama movie continued. Yedi Köyün Zeynebi to be enjoyed by the audience on a melodramatic film director has been sought. He lived in the village life and childhood in Anatolia tour to see the movie to reflect his impressions of the people you love has found itself near the film has attracted. Between the years 1952-1960 also supports filmmakers that have influenced other films, films made of a similar nature. Gürses has many kinds of films. Among these films are melodramas, historical and religious films are films. And no matter what kind of films that all have high box-office success. Atilla Film has established his own production company in 1966. Gürses, after this date, on behalf of his company, has attracted most of the movie.Muharrem Gürses cinema, theater acting experience also affected the dialogue-driven, camera movement actors to follow are used in places exaggerated acting mentality is seen typically heavy-paced and contemporary audience forced to watch is melodrama with, we have encountered. The most important feature of the film, but she chose this subject matter and the handling of the melodramatic structure reveals itself.Muharrem Gürses, even in the last days of his life worked for the last project. He died in 1999, where an increase of more than hundred films in Turkish cinema and gave an unforgettable performance of players.Key Words: Muharrem Gürses, Director, Actor, Writer, Producer, Melodrama