Covid-19 tanısı almış hastalarda Travma Sonrası Stres Bozuklukları ve ölüm kaygısının kendilik algısıyla ilişkisi
The relationship of Post Traumatic Stress Disorders and death anxiety with self-perception in patients diagnosed with Covid-19
Yazar: BURCU SEDEN ÇİFTCİ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ KADER BAHAYİ
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Bu araştırmanın amacı; Covid-19 salgın hastalığı döneminde hastalığı geçiren bireylerde yaşanan endişe, tedirginlik ve kaygı düzeylerine bağlı olarak travma sonrası stres bozukluklarının ve ölüm kaygısının kendilik algısı ile ilişkisinin incelenmesidir.
Araştırma örneklemini; İstanbul'da yaşayan bir veya birden çok kez covid-19 tanısı almış 18-74 yaş arası yetişkin, hastalığı geçirmiş 205 birey ve hastalığı geçirmemiş 168 birey olmak üzere 373 bireyden oluşturmaktadır.
Araştırmada veri toplama araçları olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Ölüm Kaygısı Ölçeği", "Conner ve Davidson Psikolojik Sağlamlık Testi", "Sağlık Anksiyetesi Ölçeği - Kısa Form" ve "Travmatik Stres Belirti Ölçeği" kullanılmıştır. 
Araştırma sonucunda; Covid-19 geçirmemiş bireylerin %29,2'si kadın bireylerden oluşuken Covid-19 geçirmiş bireylerin %40,2'si kadındı. Covid-19 geçirmiş bireylerde anksiyete ve ölüm kaygısı düzeyleri Covid-19 geçirmemiş bireylerden daha yüksekti. Covid-19 geçirmiş çalışan katılımcıların hastalık geçirmeyenlere göre psikolojik olarak daha sağlam yapıda oldukları gözlendi. Araştırmamızda, Covid-19 pandemi döneminde ölüm kaygısı düzeyinin yaşa göre anlamlı şekilde farklılaştığı saptanmıştır. Her iki gruptaki katılımcılarda ölüm kaygısı en çok 18-35 ve 66 yaş ve üzeri erişkin katılımcılarda daha yüksek gözlenmiştir. Covid-19 geçiren bireylerin daha yüksek düzeyde travma sonrası stres bozukluğu yaşadıkları saptandı. Araştırmamızda yer alan her iki grupta da travmatik stres belirtileri arttıkça sağlık anksiyetesi ve ölüm kaygı düzeyleri artttığı gözlenmiştir. Buna göre, travmatik stres belirtileri ile sağlık anksiyete ve ölüm kaygısı toplam ve alt boyut puanları arasında pozitif yönde, psikolojik sağlamlık ölçeği ile negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunmuştur.

Abstract:
The aim of this study; It is the examination of the relationship between post-traumatic stress disorders and death anxiety and self-perception, depending on the anxiety, uneasiness and anxiety levels experienced in individuals who had the disease during the Covid-19 epidemic disease. The research sample; It consists of 373 individuals, including adults between the ages of 18-60, who have been diagnosed with covid-19 one or more times, living in Istanbul, 205 individuals who have had the disease, and 168 individuals who have not had the disease. "Personal Information Form", "Death Anxiety Scale", "Conner and Davidson Resilience Test", "Health Anxiety Scale - Short Form" and "Traumatic Stress Symptom Scale" were used as data collection tools in the study.
As a result of the research; While 29.2% of individuals who did not have Covid-19 were women, 40.2% of individuals who had Covid-19 were women. Anxiety and death anxiety levels in individuals who had Covid-19 were higher than those who did not have Covid 19. It was observed that the working participants who had Covid-19 were more psychologically stable than those who did not have the disease. In our study, it was determined that the level of death anxiety differed significantly according to age during the Covid-19 pandemic period. In both groups, death anxiety was highest in adult participants aged 18-35 and 66 years and older. It was determined that individuals who had Covid-19 had higher levels of post-traumatic stress disorder. In both groups in our study, it was observed that as traumatic stress symptoms increased, health anxiety and death anxiety levels increased. Accordingly, a positive correlation was found between traumatic stress symptoms and health anxiety and death anxiety total and sub-dimension scores, and a negative correlation was found with the resilience scale.