Fonksiyonel maliye anlayışı çerçevesinde kamu borcu ve ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye örneği (1990-2016)
Public borrowing and economic growth relationship in the framework of functional finance: Turkey example (1990-2016)
Yazar: AYŞEGÜL GÜVEN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. CANSEL OSKAY
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ekonometri = Econometrics ; Ekonomi = Economics ; Maliye = Finance
Dizin: Ekonomi politikaları = Economic policies ; Ekonomik büyüme = Economic growth ; Kamu borçları = Public debts ; Kamu maliyesi = Public finance ; Keynesyen ekonomi = Keynesian economy ; Maliye politikaları = Fiscal policies ; Post-Keynesyen ekonomi = Post-Keynesian economy ; Türk ekonomisi = Turkish economy

Özet:
Keynes'in Genel Teori'sinden yola çıkarak, Abba P. Lerner'in öne sürdüğü fonksiyonel maliye yaklaşımında, maliye politikası değerlendirmelerinin, mali araçların ekonomik etkilerine ve sonuçlarına bakılarak yapılması gerektiği savunulmaktadır. Fonksiyonel maliye yaklaşımına göre vergilemeye, kamu harcamalarını finanse etmek için değil, devlet parasına talep yaratmak için başvurulmaktadır. Yine bir maliye politikası aracı olarak kamu borçlanmasına sınırlama getirilmemesi gerektiği ve toplam talep ile toplam hasıla uyumlu olduğu sürece kamu borcu seviyesinin bir önemi olmadığı vurgulanmaktadır. Fonksiyonel maliye yaklaşımında fiyat istikrarı ile tam istihdamın eş zamanlı sağlanmasında devlete aktif bir rol verilmektedir.
1970'lerin ortalarına gelindiğinde, üretim ve istihdam üzerindeki etkisinin kısa vadeli olduğu ve uzun vadede enflasyona yol açtığı; özel sektör üzerinde dışlama etkisi meydana getirdiği ve politika gecikmelerine sahip olması sebebiyle, maliye politikası, eleştirilerin odağı olmuştur.  Bu noktadan sonra tam istihdam ile arasındaki ilişki koparılmıştır.
İşsizliğin kalıcı bir ekonomik sorun haline geldiği günümüzde, işsizliğe yoksulluk sorununun da eklenmesi ile devlet müdahalesine olan ihtiyaç da artmıştır. Fonksiyonel maliye yaklaşımına dayanan Post Keynesyen yaklaşım, toplam talep aracılığıyla tam istihdam veya son işveren rolüyle devletin ekonomiye müdahale etmesi şeklinde, ekonomik istikrarın sağlanabileceğini öngörmektedir. Toplam talepteki artışın önce yatırım ve büyümeyi sonra da istihdamı artıracağı varsayılırken; son işveren olarak devlet, emek için esnek bir talep oluşturarak istihdamı garanti etmektedir.
Fonksiyonel maliyenin temel argümanlarından olan, kamu borçlanmasının ekonomik büyüme olumsuz etkilemediğini sınamak bu çalışmanın temel amacıdır. Bu bağlamda 1990-2016 dönemi için Türkiye özelinde, ekonomik büyüme ile kamu borçlanması arasındaki nedensellik ilişkisi test edilmiştir. Granger nedensellik analizi kullanılarak yapılan testlerin sonuçları, fonksiyonel maliye yaklaşımının öngörülerini doğrular niteliktedir. Elde edilen bulgular, kamu borçlanması ile ekonomik büyüme arasında bir nedensellik ilişkisi olduğunu ortaya koymaktadır. Anahtar Kelimeler: Fonksiyonel Maliye, Maliye Politikası, Kamu Borcu, Ekonomik Büyüme, Granger Nedensellik Testi.

Abstract:
Based on General Theory of Keynes, in the approach of functional finance asserted by Abba P. Lerner, policy evaluations need to be defended to be carried out by looking at the effect and the results of the financial instruments. According to functional finance approach, taxation needs to be applied for not to finance public expenditures but to create money for state money. Again, it is emphasized that public borrowing needs not to be limited as a fiscal policy means and as long as total demand and total proceeds harmonize, public debt limit don't have any importance. Price stability and full employment in the functional finance approach, government needs to be given a more active role. 
When coming to the middle of 1970s,  fiscal policy became the focal point of criticism as the effect on production and employment was short term and caused inflation on a long term, it created crowding out on private sector and had policy delay. After this point, the relation between full employments was broken off.  
In our day when unemployment has become a lasting problem, need for government response has increased with the adding of poverty to the unemployment. Post Keynesian approach which based on functional finance predicts that economic stabilization can be provided in a way that government interferes economy with the roles of full employment or end employer via total demand. While the increase within total demand is estimated to rise first investment and growth and then employment, government as an end employer warrants employment by creating a flexible demand.
Testing public borrowing which is one of the fundamental arguments of functional finance doesn't affect economic growth is the main target of this study. Within this context, the causality relationship between economic growth and public borrowing specific to Turkey for the periods of 1990 and 2016 was tested. The results of the tests which were carried out by being used the causality analyze of Granger have the characteristics of affirming the foresights of functional finance approach. Findings obtained reveal that there is a causality relationship between public borrowing and economic growth. Key Words: Functional Finance, Fiscal Policy, Public Borrowing, Economic Growth, Granger Causality Test.