Dislipidemik tip 1 ve tip 2 diabetes mellitus hastalarında statin kullanımının retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of statin use in patients with type 1 and type 2 diabetes mellitus with dyslipidemia
Yazar: HALİL İBRAHİM BİRCAN
Danışman: PROF. DR. CANAN ERSOY
Bursa Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases

Özet:
Ülkemizde ve dünyada diyabet sıklığı giderek artmaktadır. Kardiovasküler hastalıklar bu hastalarda en önemli morbidite ve mortalitenin nedeni olmaya devam etmektedir. Yapılan çalışmalarda daha düşük LDL değerleri daha iyi kardiyovasküler sonuçlarla korele bulunmuştur. Statinler LDL'yi düşürmede en iyi tedavi seçeneği olarak ön plana çıkmıştır. Fakat yapılan çalışmalarla statin tedavisinin etkinliği gösterilmiş olsa da çeşitli çalışmalarda kılavuzlarla belirlenen tedavi hedeflerinin sağlanma oranının çok düşük olduğu gösterilmiştir. Bu çalışmayla statin tedavisi alan dislipidemik tip 1 ve tip 2 diabetes mellitus hastalarında hedef lipid değerlerine ulaşma oranlarını, varsa tedavi ile ilişkili yan etkileri değerlendirmeyi ve tip 1 ve tip 2 diyabetli hastalar arasında karşılaştırma yapmayı amaçladık.
Çalışmamızda Aralık 2017- Aralık 2022 arasında Bursa Uludağ Üniversitesi Endokrinoloji Polikliniği'ne başvuran dislipidemi nedeniyle statin tedavisi alan 31 tip 1, 168 tip 2 diabetes mellitus tanılı toplam 199 hastanın demografik ve laboratuvar verileri incelenmiştir. Hastalara statin tedavisinin ilk kez başlandığı başvurularındaki laboratuvar değerleri ile son başvurularındaki laboratuvar sonuçları değerlendirilmiştir. Yüksek risk grubundaki hastalar için tedavi hedefi LDL <70 mg/dl, çok yüksek risk grubundaki hastalar için tedavi hedefi LDL <55 mg/dl olarak belirlenmiştir.
Çalışmamızda tüm hastaların tedavi hedefini yakalama oranı %12,06 olarak bulunmuştur. Yüksek risk grubundaki hastaların tedavi hedefini yakalama oranı %18,18 iken çok yüksek risk grubunda bu oran %9,02 olarak bulunmuştur. Çalışmamızda hastaların statin kullanım süresi uzadıkça tedavi başarı oranlarının düştüğü bulunmuştur. Yine hastaların diyabet süresi arttıkça da tedavi başarı oranları düşmektedir. Komplikasyon varlığına göre hastalar gruplandırıldığında, komplikasyonsuz grupta tedavi başarı oranlarının daha yüksek olduğu görülmüştür.

Abstract:
The prevalence of diabetes is steadily increasing both in our country and worldwide. Cardiovascular diseases continue to be the leading cause of morbidity and mortality in these patients. Studies have shown that lower LDL levels are correlated with better cardiovascular outcomes. Statins have emerged as the best treatment option for lowering LDL. However, despite the demonstrated efficacy of statin therapy in studies, various research has shown that the achievement rate of treatment targets determined by guidelines is very low. With this study, we aimed to assess the rates of achieving target lipid levels in dyslipidemic Type 1 and Type 2 diabetes mellitus patients receiving statin treatment, evaluate any treatment-related side effects, and make a comparison between Type 1 and Type 2 diabetic patients.
In our study, demographic and laboratory data of a total of 199 patients, consisting of 31 Type 1 and 168 Type 2 diabetes mellitus patients who initiated statin therapy due to dyslipidemia and presented to the Bursa Uludağ University Internal Medicine Department Endocrinology and Metabolism Division between December 2017 and December 2022, were analyzed. Laboratory values at the initial visit when statin therapy was first initiated, and laboratory results at the last visit were evaluated. The treatment target for high-risk patients was set as LDL <70 mg/dL, and for very high-risk patients, the treatment target was set as LDL <55 mg/dL.
In our study, the rate of achieving the treatment target for all patients was 12.06%. The rate of achieving the treatment target for high-risk patients was 18.18%, while for very high-risk patients, this rate was 9.02%. It was found that as the duration of statin use increased, treatment success rates decreased. Similarly, as the duration of diabetes increased, treatment success
rates also reduced. When patients were grouped according to the presence of complications, it was observed that the treatment success rates were higher in the group without complications