Yerli turistlerin coğrafi ürün algısı: Balıkesir/Edremit örneği
Local tourists' perception of geographical product: Balıkesir/Edremit example
Yazar: BANU YAŞAR
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM TUĞKAN ŞEKER
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts

Özet:
İnsanların herhangi bir bölge veya ülkeyi ziyaret etmelerindeki etkenlerin başında o bölgenin çekicilik unsurları yer almaktadır. Bir yeri diğerinden ayırmakta, seçilecek yerin coğrafi özellikleri kadar gastronomisi de etkili olmaktadır. Bu çalışmanın en temel amacı, Balıkesir'in Edremit ilçesine gelen yerli turistlerin coğrafi işaretli ürün olan zeytin ve zeytinyağına yönelik algılarının belirlenmesidir. Özellikle son dönemlerde ülkeler ve insanlar için önemli gelir kaynakları arasında olan turizm pastasından büyük payı almak hemen herkesin isteğidir. Bir bölge mutfağının özellikleri, coğrafyanın sunduğu ürünler ve doğal güzellikler turizm sektöründe önemli silah olarak kullanılmaktadır. Bu durum bu çalışmanın önemine vurgu yapmaktadır. Bu amaç ve önem doğrultusunda hazırlanan çalışma sonucunda, katılımcıların büyük kısmının 20-29 yaş aralığında olduğu, aylık gelir düzeylerinin 45000 TL den fazla olduğu, eğitim düzeylerinin büyük çoğunlukla lise ve üzeri olduğu şeklinde tanıtıcı özellikleri olduğu belirlenmiştir. Farklılık analizleri sonucunda, coğrafi işaretli ürünlerin niteliği boyutunun cinsiyet açısından farklılığı önemli bulunmuştur. Bu boyutta kadınların erkeklere oranla daha yüksek puan ortalamalarının olduğu görülmüştür. Yine benzer şekilde öncelik boyutunda da kadınların lehine; coğrafi işaretli ürün imajı alt boyutunda da kadınların lehine farklılık önemli bulunmuştur. Katılımcı yaşlarının 40-49 aralığında olanların 60 ve üzerindeki katılımcılara nazaran coğrafi nitelikli ürünlerin imajı hakkında daha farkında oldukları görülmüştür. Benzer şekilde öncelik ürünler boyutunda da 40-49 yaş grubundaki katılımcıların 60 yaş üzerine nazaran öncelik algılarının yüksek olduğu yaş grupları arasındaki bu farklılığın önemli olduğu belirlenmiştir. Eğitim düzeyinin öncelik boyutunda farklılığı önemli bulunmuştur, eğitim düzeyinin artması durumunda önceliğin de artmakta olduğu görülmüştür. 
Anahtar Kelimeler: Coğrafi işaretli ürün, Yerli Turist, Zeytin.

Abstract:
Among the most important factors for people to visit a region or country, the most important are the attraction elements of that region. In distinguishing one place from another, the gastronomy of the place to be chosen is as effective as its geographical features. The main purpose of this study is to determine the perceptions of domestic tourists coming to Edremit district of Balıkesir towards olive and olive oil, which are geographically marked products.  Especially in recent times, it is almost everyone's desire to get a big share from the tourism pie, which is among the important sources of income for countries and people. The characteristics of a region's cuisine, the products offered by geography and natural beauties are used as important weapons in the tourism sector. This situation emphasizes the importance of this study. As a result of the study prepared in line with this purpose and importance, it was determined that most of the participants were between the ages of 20-29, their monthly income levels were more than 45000 TL, and their education levels were mostly high school and above. As a result of the difference analysis, the gender difference in the dimension of the quality of geographically marked products was found to be significant. In this dimension, it was observed that women had higher mean scores than men. Similarly, the difference was found to be significant in favor of women in the priority dimension and in favor of women in the sub-dimension of GI product image. The age of the participants between 40-49 years was found to be higher than the participants aged 60 and over.
Keywords: Geographical Indicated Product, Local Tourist, Olive.