60-72 aylık çocukların sosyal problem çözme becerileri ile ilkokula hazır bulunuşluk düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
IInvestigation of the relationship between social problem solving skills and primary school readiness of 60-72 months old children
Yazar: ŞUHRA YAĞBASAN
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGÜL POLAT
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Hazırbulunuşluk = Readiness ; Okul öncesi eğitim = Preschool education ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Problem çözme becerisi = Problem solving ability ; Sosyal sorunlar = Social problems ; İlkokullar = Primary schools

Özet:
Bu araştırmada, okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 60-72 aylık çocukların sosyal problem çözme becerileri ile ilkokula hazır bulunuşluk düzeyleri arasındaki ilişkinin ve ilkokula hazır bulunuşluk ile sosyal problem çözme becerilerinin bazı değişkenlere (cinsiyet, anne-baba öğrenim durumu, sosyo-ekonomik düzey, kardeş sayısı, okul öncesi eğitime devam süresi) göre incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma ilişkisel tarama modeline uygun olarak planlanmış ve yürütülmüştür. 
Bu araştırmanın örneklemini belirlemede tabakalı örneklem modeli kullanılmıştır. Araştırmadaki ilçe ve okulları belirlemede oransız küme örnekleme yapılarak öncelikle 10 ilçe ve ardından her ilçeden 7 okul olmak üzere toplam 70 okul seçilmiştir. Belirlenen okullardan da çocuklar basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle belirlenmiş ve her okuldan 3 çocuk araştırmaya dahil olmuştur. Bu uygulamalar sonucunda araştırmanın örneklemi; İstanbul ili Sultanbeyli, Bakırköy, Bağcılar, Kağıthane, Ataşehir, Esenler, Beyoğlu, Avcılar, Kartal, Ümraniye ilçelerindeki 70 okulda MEB'e bağlı bağımsız anaokulları ve ilkokula bağlı anasınıflarında okul öncesi eğitime devam etmekte olan 60-72 aylık 104 kız, 100 erkek toplam 204 çocuktan oluşmaktadır.  
Araştırma kapsamında üç veri toplama aracı kullanılmıştır. Bunlar; araştırmacı tarafından hazırlanan demografik bilgileri içeren "Kişisel Bilgi Formu", Yılmaz (2016) tarafından geliştirilmiş olan "Sosyal Problem Çözme Becerileri Ölçeği" ve Polat Unutkan (2003) tarafından geliştirilmiş olan "Marmara İlköğretime Hazır Oluş Ölçeği" dir.
Araştırma sonucunda elde edilen veriler SPSS 23.0 paket program kullanılarak analiz edilmiştir. 60- 72 aylık çocukların sosyal problem çözme becerileri ile ilkokula hazır bulunuşluk düzeyleri arasındaki ilişkiyi tespit edebilmek için Spearman Korelasyon testi kullanılmıştır. Çocukların ilkokula hazır bulunuşluk düzeylerini cinsiyet, anne- baba öğrenim durumu, sosyo-ekonomik düzey, kardeş sayısı, okul öncesi eğitime devam süresi değişkenlerine göre incelemek için MannWhitney-U Testi ve Kruskal Wallis-H Testi kullanılmıştır. Çocukların sosyal problem çözme becerilerini cinsiyet, anne- baba öğrenim durumu, sosyo-ekonomik düzey, kardeş sayısı, okul öncesi eğitime devam süresi değişkenlerine göre incelemek için Mann Whitney-U Testi ve Kruskal Wallis-H Testi kullanılmıştır.
Araştırmanın sosyal problem çözme becerileri ile ilkokula hazır bulunuşluk düzeyleri arasındaki ilişkiye yönelik bulguları incelendiğinde; sosyal problem çözme becerileri ile uygulama formu toplam puanları, matematik becerileri, fen becerileri, ses çalışmaları, labirent çalışmaları alt ölçek puanları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. Fakat, çizgi çalışmaları alt ölçek puanları ile sosyal problem çözme becerileri arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Ayrıca, sosyal problem çözme becerileri ile gelişim formu toplam puanları, zihin-dil gelişimi, sosyo-duygusal gelişim, fiziksel gelişim ve öz bakım becerileri alt ölçek puanları arasında da pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. 
İlkokula hazır bulunuşluk düzeyinin cinsiyet değişkenine yönelik bulguları incelendiğinde;  kız çocuklarının öz bakım becerileri alt ölçeği puanları ve gelişim form toplam puanları erkeklere oranla daha yüksek bulunmuştur. Ancak, çocukların matematik becerileri, fen becerileri, ses çalışmaları, çizgi çalışmaları, labirent çalışmaları, zihin-dil gelişimi, sosyo-duygusal gelişim, fiziksel gelişim alt ölçek puanları ve uygulama formu toplam puanları ile cinsiyet değişkeni arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.
İlkokula hazır bulunuşluk düzeyinin anne öğrenim durumu değişkenine yönelik bulguları incelendiğinde; anne öğrenim durumu üniversite ve üstü olan çocukların matematik becerileri, fen becerileri, ses çalışmaları, zihin-dil gelişimi, sosyo-duygusal gelişim, fiziksel gelişim, öz bakım becerileri alt ölçek puanları, uygulama ve gelişim form toplam puanlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Ancak, çocukların çizgi çalışmaları, labirent çalışmaları alt ölçek puanları ile anne öğrenim durumu değişkeni arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.
İlkokula hazır bulunuşluk düzeyinin baba öğrenim durumu değişkenine yönelik bulguları incelendiğinde; baba öğrenim durumu üniversite ve üstü olan çocukların uygulama ve gelişim formu toplam puanları ile bu formlardaki bütün alt ölçek puanlarının daha yüksek olduğu görülmüştür.
İlkokula hazır bulunuşluk düzeyinin sosyo-ekonomik düzey değişkenine yönelik bulguları incelendiğinde; sosyo-ekonomik düzeyi üst seviyede olan çocukların matematik becerileri, fen becerileri, ses çalışmaları, labirent çalışmaları, fiziksel gelişim alt ölçek puanları ile uygulama form toplam puanlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Ayrıca, sosyo-ekonomik düzeyi alt seviyede olan çocukların ise çizgi çalışmaları, zihin-dil gelişimi, sosyo-duygusal gelişim, öz bakım becerileri alt ölçek puanları ile gelişim form toplam puanlarının daha düşük olduğu görülmüştür.
İlkokula hazır bulunuşluk düzeyinin kardeş sayısı değişkenine yönelik bulguları incelendiğinde; 3 kardeş olan çocukların labirent çalışmaları alt ölçek puanlarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Ancak diğer alt ölçekler ile kardeş sayısı arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.
İlkokula hazır bulunuşluk düzeyinin okul öncesi eğitime devam süresi değişkenine yönelik bulguları incelendiğinde; okul öncesi eğitime devam süresi 3 yıl olan çocukların matematik becerileri, zihin-dil gelişimi, sosyo-duygusal gelişim, fiziksel gelişim, öz bakım becerileri alt ölçek puanları ile uygulama ve gelişim form toplam puanları daha yüksek bulunmuştur. Ayrıca, okul öncesi eğitime devam süresi 2 yıl olan çocukların ise çizgi çalışmaları alt ölçek toplam puanları daha yüksek bulunmuştur. Ancak, çocukların fen becerileri, labirent çalışmaları ve ses çalışmaları alt ölçek puanları ile okul öncesi eğitime devam süresi arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır.
Sosyal problem çözme becerilerinin anne-baba öğrenim durumu, sosyo-ekonomik düzey, kardeş sayısı, okul öncesi eğitime devam süresi değişkenine yönelik bulguları incelendiğinde; bu değişkenler ile sosyal problem çözme becerileri arasında anlamlı bir farklılık bulunamamıştır. Fakat çocukların sosyal problem çözme becerileri ölçeğinden almış oldukları puanların cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir şekilde farklılaştığı bulunmuştur. Söz konusu farklılık ise kız çocuklarının lehine gerçekleşmiştir.

Anahtar Kelimeler: Sosyal Problem Çözme Becerileri, İlkokula Hazır Oluş, Okul Öncesi Eğitim

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship between social problem-solving skills and readiness to primary school levels of 60-72 months old children who receive education in a preschool institution and to examine their readiness to primary school and social problem-solving skills according to certain variables (gender, maternal-paternal education levels, socio-economic level, number of siblings, and duration of continuing to a preschool education). The study was planned and carried out according to the relational survey model. 
The sample of this study was determined using stratified sampling model. Districts and schools in the study were determined using disproportional cluster sampling and firstly 10 districts were selected and then a total of 70 schools (7 schools from each district) were selected. Children were selected from the determined schools with simple random sampling method and 3 children from each school were included in the study. As a result of these applications, the study sample consisted of a total of 204 children, 104 female and 100 male, in the age range of 60-72 months old receiving preschool education in independent kindergartens in affiliation with the Ministry of National Education and nursery classes in affiliation with primary schools at 70 schools in the province of İstanbul and districts of Sultanbeyli, Bakırköy, Bağcılar, Kağıthane, Ataşehir, Esenler, Beyoğlu, Avcılar, Kartal and Ümraniye.
In the context of the study, three data collection tools were used. These are; the personal information form prepared by the researcher that included demographic information, "Social Problem-solving Skills Scale" which was developed by Yılmaz (2016) and "Marmara Readiness to Primary School Scale" which was developed by Polat Unutkan (2003). 
The data obtained as a result of the research were analyzed by using SPSS 23.0 package program. In order to determine the relationship between the social problem-solving skills and readiness to primary school levels of 60-72 months old children, Spearman Correlation Test was employed. In order to examine the readiness level of children to primary school according to the variables of gender, maternal-paternal education levels, socio-economic level, number of siblings, and duration to of continuing preschool education, Mann Whitney-U and Kruskal Wallis-H Test were used.
When the findings of the research of determining the relationship between the social problem-solving skills and readiness to primary school levels were examined; a positive significant relationship was found between the social problem-solving skills and application form total scores, mathematics skills, science skills, voice studies, labyrinth studies sub-scale scores. However, no significant relationship was found between the line drawing studies sub-scale scores and social problem-solving skills. In addition, a positive significant relationship was found between the social problem-solving skills and development form total scores, cognitive-language development, socio-emotional development, physical development, and self-care skills sub-scale scores. 
When the findings of readiness to primary school levels in terms of the gender variable were examined, the self-care skills sub-scale scores and development form total scores of girls were found higher in comparison to the boys' scores. However, no significant difference was found between the mathematics skills of children, science skills, voice studies, drawing studies, labyrinth studies, cognitive-language development, socio-emotional development, physical development sub-scale scores, and application form total scores and the gender variable. 
When the findings of readiness to primary school levels in terms of the maternal education level variable were examined; it was seen that the children whose mothers' education level is 'university' and higher have higher scores of mathematics skills, science skills, voice studies, cognitive-language development, socio-emotional development, physical development sub-scale scores and higher application and development form total scores. However, no significant difference was found between the drawing studies and labyrinth studies sub-scale scores and maternal education level variable. 
When the findings of readiness to primary school levels in terms of the paternal education level variable were examined, it was seen that the children whose fathers' education level is 'university' and higher have higher scores of application and development form total scores and higher scores in all of the sub-scale scores in these forms. 
When the findings of readiness to primary school levels in terms of the socio-economic level variable were examined, it was seen that children with higher socio-economic levels have higher scores in the sub-scales of mathematics skills, science skills, voice studies, labyrinth studies, and physical development, and higher application and development form total scores. In addition, it was seen that children with lower levels of socio-economic level have lower scores in cognitive-language development, socio-emotional development, and self-care skills sub-scale scores and in application and development form total scores.  
When the findings of readiness to primary school levels in terms of the number of siblings variable were examined; it was seen that the labyrinth studies sub-scale scores of the children with 3 siblings were higher. However, no significant difference can be found between the other sub-scales and number of siblings. 
When the findings of readiness to primary school level in terms of duration of continuing to a preschool education were examined; mathematics skills, labyrinth studies, cognitive-language development, socio-emotional development, physical development and self-care skills sub-scale scores and application and development form total scores were found higher for the children whose duration of continuing to a preschool education is 3 years. In addition, the drawings skills sub-scale scores were found higher for the children whose duration of continuing to a preschool education is 2 years. However, no significant difference was found between the other sub-scale scores of science skills and voice studies and duration of continuing to a preschool education variable. 
When the findings of social problem-solving skills were examined in terms of the variables of maternal-paternal education levels, socio-economic level, number of siblings, and duration of continuing to a preschool education; no significant difference was found between these variables and social problem-solving skills. However, it was found out that the scores that children obtained from the social problem-solving skills scale differed significantly according to the gender variable. The aforementioned difference emerged in favor of the female children.
 
Keywords: Social Problem-Solving Skills, Readiness to Primary School, Preschool Education