Feminist kadın gruplarında dönüştürücü öğrenme
Transformative learning in feminist women groups
Yazar: ZEYNEP ALİCA ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. NAZİFE FEVZİYE SAYILAN KOCAYİĞİT
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Yaşam Boyu Öğrenme ve Yetişkin Eğitimi Ana Bilim Dalı / Yetişkin Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Toplumsal hareketler yetişkinler açısından çok boyutlu öğrenme olanakları barındırmaktadır. Toplumsal hareketlerde gerçekleşen çeşitli öğrenme biçimleri yetişkin öğrenmesine ilişkin literatürde giderek artan bir ilgi ile karşılanmaktadır. Bu çalışma yetişkinlerin toplumsal hareketlere katılımı ile gerçekleşen öğrenmeleri ve yetişkinlerde gerçekleşen köklü referans çerçevesi dönüşümlerini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Bu çerçevede kadın çevreleri ve feminist gruplara çeşitli biçimlerde katılım gösteren kadınların dönüştürücü öğrenme deneyimleri kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır. Araştırmada etnografik saha çalışması yöntemi kullanılmıştır. Çalışma çerçevesinde 25 farklı grupta yer alan 40 kadınla görüşülmüştür. Kadınların dahil oldukları enformel çalışmalar ve toplumsal hareketlere içkin etkinlikler yoluyla deneyimledikleri öğrenmeler ve referans çerçevelerinde gerçekleşen dönüşümlere ilişkin veriler derinlemesine gözlem ve yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla kayıt altına alınmıştır. Verilerin analizinde MAXQDA 2022 programından yararlanılmıştır. Araştırmacı veriler üzerinde birkaç kez çalışarak kodlar, temalar ve kategoriler oluşturmuştur. Görüşmelerin yanı sıra kadınların dahil oldukları gruplara dair kendi sağladıkları belgeler, grupların internet sayfaları da incelenmiştir. Sonuç olarak kadınların eğitim durumları ve içinden geldikleri sosyoekonomik arka planları ne olursa olsun toplumsal hareketlere katılım süreçlerinde çok boyutlu kazanımlar edindikleri görülmüştür. Dahası kadınların eşitliği yönünde çok boyutlu çalışmalara dahil olmanın kadınların referans çerçevelerini köklü bir şekilde değiştirdiği ortaya çıkmıştır. Kadınlar bireysel düzeyde özgürleşme, kendi kararlarını verme ve sınırlarını çizme anlamında anlamlı dönüşümler deneyimlemişlerdir. Bunun yanı sıra toplumsal ilişkilere müdahale eden özneler haline gelme, önceki referans çerçevesi ve varsayımlara ilişkin derin sorgulamalar geliştirme ve alternatif bir yaşam perspektifi geliştirme açısından da dönüşüm deneyimlemişlerdir. Farklı yaş grupları, eğitim düzeyleri, taşra kent ikiliği, aile geçmişleri dikkate alındığında çalışmada ele alınan kadınlar açısından toplumsal hareketlerin önemli dönüştürücü öğrenme olanakları oluşturduğu açığa çıkmaktadır.

Abstract:
Social movements contain multidimensional learning opportunities for adults. The various forms of learning taking place in social movements are met with increasing interest in the literature on adult learning. This study was conducted to evaluate the learning that occurs during the participation of adults in social movements and radical transformations in frames of reference among these adults. In this context, the transformative learning experiences of women who participate in women's circles and feminist groups in various ways have been comprehensively discussed. Ethnographic field study method was used in the research. The study population consists of 40 women in 25 different groups. The learnings experienced by women through the informal work they were involved in and the activities inherent in social movements, and the data on the transformations in their frames of reference were recorded through in-depth observation and semi-structured interviews. The MAXQDA 2022 program was used in the analysis of the data. The researcher created codes, themes and categories by working on the data several times. In addition to the interviews, the documents provided by the women regarding the groups they belong to and the web pages of the groups were also examined. As a result, it has been seen that women, regardless of their educational status and socioeconomic background, have acquired multidimensional gains in the process of participation in social movements. Moreover, it has been revealed that being involved in multidimensional work towards women's equality has radically changed women's frames of reference. Women have experienced meaningful transformations in terms of individual liberation, making their own decisions and drawing their boundaries. In addition, they have experienced transformation in terms of becoming political subjects who interfere with social relations, developing deep inquiries into previous frames of reference and assumptions, and developing an alternative perspective on life. Considering different age groups, education levels, provincial urban duality and family backgrounds, it becomes clear that social movements create prominent transformative learning opportunities for the women discussed in the study.