Majör depresif bozukluk tanılı hastalarda çocukluk çağı travmalarının hastalık şiddetiyle ilişkisinde ruminasyonun aracılık etkisi
The mediation effect of rumination on the relationship of childhood traumas to the severity of depression in patients with major depressive disorder
Yazar: ESRA YALIM
Danışman: PROF. DR. KAMİL NAHİT ÖZMENLER
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gülhane Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Depresyon = Depression ; Ruminasyon = Rumination ; Çocukluk çağı travmaları = Childhood traumas

Özet:
Amaç: Depresyon toplumda sık görülen, işlevselliğin önemli ölçüde etkilendiği etiyolojisinde kalıtım, kişilik özellikleri, çocuklukta ve erişkin yaşamda karşılaşılan stresli yaşam olayları gibi birçok faktörün yer aldığı bir psikiyatrik bozukluktur. Çocukluk çağı travmatik yaşantılarının yetişkin dönemde majör depresif bozukluk riskini artırdığı ve hastalığın süreğenleşmesi üzerine etkileri olduğu bilinmektedir. Çocukluk çağı travmatik yaşantıları ve depresyon ilişkisinde birçok aracı faktörün olduğu düşünülmektedir. Bununla birlikte literatürde ruminasyonun aracılık etkisine yönelik kısıtlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu çalışmada çocukluk çağı travmatik yaşantıları ile majör depresif bozukluk arasındaki ilişkide ruminasyonun aracı rolünün klinik örneklemde incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel tasarıma sahip olan mevcut çalışmanın örneklemini Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikiyatri Kliniğine başvurarak majör depresif bozukluk tanısı almış ve son altı aydır psikotrop ilaç tedavisi kullanmamış olan 18-65 yaş arasındaki 94 hasta ile belirtilen özellikler bakımından benzer ve gönüllü olan 91 sağlıklı kontrol oluşturmaktadır. Görüşme sırasında sosyodemografik özelliklere ilişkin veriler kaydedildikten sonra katılımcılara Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Depresyon Anksiyete Stres Ölçeği (DASÖ-21), Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği (ÇÇTÖ-33) ve Ruminatif Düşünce Biçimi Ölçeği (RDBÖ) uygulanmıştır. Elde edilen veriler uygun istatistiksel yöntemler ile analiz edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen katılımcıların yaş ortalaması 32,51±9,13 yıldı ve %63,2'si (n=117) kadındı. Eğitim yılı ortalaması ise 15,42±3,90 olarak hesaplandı. Çalışmada elde edilen veriler incelendiğinde çocukluk çağı travmaları ile depresyon ilişkisinde ruminasyonun anlamlı düzeyde bir aracılık rolünün olduğu belirlendi. Bununla birlikte ruminasyonun, çocukluk çağı travmaları (Standardize katsayı = 0.44, p<0.001) tarafından öngörüldüğü ve depresyonun (Standardize katsayı = 0.56, p<0.001) öngördürücüsü olduğu gösterildi. Temel model ile çocukluk çağı travmaları ve depresyon şiddeti arasında anlamlı bir doğrudan etki (p =0.01, b =0.50) gösterilirken; aracılık modeliyle hem doğrudan (p = 0.011, b = 0.24, CI [0.12, 0.36]) hem de ruminasyon aracılığıyla dolaylı (p = 0.003, b = 0.25, CI [0.19, 0.32]) olarak bir etkinin oluştuğu gösterildi.
Sonuç: Majör depresif bozukluk tanılı hastalarda çocukluk çağı travmalarının depresyon şiddetiyle ilişkisinde ruminasyonun aracılık etkisinin değerlendirildiği mevcut çalışmada çocukluk çağı travmatik yaşantılarının doğrudan ve ruminasyonun aracılık etkisi ile dolaylı olarak depresyon şiddetini etkilediği saptanmıştır. Bu çalışma toplumda sık görülen ve çoğunlukla yeti yitimine sebep olan depresyonun etiyolojisinde yer aldığı düşünülen bilişsel özelliklere ve bu özellikler üzerine etki edebilecek travmatik yaşam olaylarına önem verilmesi gerektiğini düşündürmektedir. Ayrıca çalışmanın sonuçları depresyon önleme ve erken müdahale çalışmaları açısından çocukluk çağı travmalarının ve ruminasyonun etkisini göstererek uygun terapötik müdahaleler geliştirme açısından önemlidir.

Abstract:
Objective: Depression is a psychiatric disorder that is common in society and includes many factors such as heredity, personality traits, and stressful life events in childhood and adult life in its etiology, where functionality is significantly affected. Childhood trauma is known to increase the likelihood of major depressive disorder in adulthood and to have an effect on the disease's chronicity. It is believed that numerous mediators exist in the relationship between traumatic childhood experiences and depression. However, there are few studies on the mediating effect of rumination in the scientific literature. The purpose of this clinical sample study was to examine the mediating role of rumination in the relationship between childhood traumatic experiences and major depressive disorder.
Methods: The sample of this cross-sectional study consisted of 94 patients aged 18–65 years who applied to the Gülhane Training and Research Hospital Psychiatry Clinic with a diagnosis of major depressive disorder and who had not used psychotropic medication in the previous six months, and 91 healthy volunteers with comparable characteristics. The Beck Depression Inventory (BDI), Depression Anxiety Stress Scale (DASS-21), Childhood Trauma Questionnaire (CTQ-33) and Ruminative Thought Style Questionnaire (RTSQ) were administered to the participants following the collection of sociodemographic information during the interview. The obtained data were analyzed using suitable statistical techniques.
Results: The mean age of the participants included in the study was 32.51±9.13 years, and 63.2% (n = 117) were women. The mean of the education year was calculated as 15.42±3.90. When the data obtained in the study were examined, it was determined that rumination played a significant mediating role in the relationship between childhood traumas and depression. However, it was shown that rumination was predicted by childhood traumas (Standardized coefficient = 0.44, p<0.001) and was a predictor of depression (Standardized coefficient = 0.56, p<0.001). While a significant direct effect (p =0.01, b =0.50) was shown between the basic model and the severity of childhood traumas and depression, the mediation model showed an effect both directly (p = 0.011, b = 0.24, CI [0.12, 0.36]) and indirectly (p = 0.003, b = 0.25, CI [0.19, 0.32]) through rumination.	 
Conclusion: In the current study evaluating the mediating effect of rumination in the relationship between childhood traumas and the severity of depression in patients with major depressive disorder, it was found that childhood traumatic experiences directly and indirectly affect the severity of depression through the mediating effect of rumination. This study suggests that cognitive characteristics that are thought to be involved in the etiology of depression, which is common in society and mostly causes disability, and traumatic life events that may affect these features should be given importance. In addition, the results of the study are important in terms of developing appropriate therapeutic interventions by showing the effects of childhood traumas and rumination in terms of depression prevention and early intervention studies.