Yük alıntında şişme basıncının belirlenmesi
Determination of swell pressure under load
Yazar: NAZMİ GÜNEŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YUSUF ERZİN
Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Geoteknik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: İnşaat Mühendisliği = Civil Engineering

Özet:
Zeminlerin şişmesi, kil miktarına bağlı olduğu kadar; kil minerallerinin cinsi, kompozisyonu, PI, LL ve 2 ?m'den geçen kısmın miktarına bağlıdır. Zeminlerin şişme yada büzülme özelliği, yani kısaca hacim değiştirme karakteristiği sahip olduğu kil minerallerinin tip ve miktarına bağlı olarak değişim gösterir. Zeminler, farklı mineralojik, dokusal, kimyasal bileşim ve konsolidasyon özelliklerine bağlı olarak değişik şişme yüzdesi ve şişme basıncı değerlerine sahiptirler.Çalışmada şişme basıncı tahminine yönelik bir yaklaşım irdelenmektedir. Bu sonuca ulaşmak için ise, Na-bentonit ve kaolinit , önceden belirlenen oranlarda geniş bir plastisite indisi ölçeğine sahip olacak biçimde karışımlar haline getirilmiştir. Kaolin, bentonit ve 4 kil karışım örneğinin atterberg limitleri , SSA (özgül yüzey alanı), CEC (katyon değişim kapasitesi), şişme basıncı değerleri incelenmiştir.Bu çalışmada elde edinildiği üzere kil karışımlarında bentonit içeriğinde artış, SSA ve CEC değeri, likit limit , plastisite indisi ve şişme basıncı üzerinde artışa neden olmaktadır. Plastik limit değeri ise bentonit içeriğinden neredeyse hiç etkilenmemektedir. Bu durum göstermektedir ki, SSA, CEC, LL ve PI değerleri, kil minerolojisindeki değişimlere plastik limitten daha duyarlıdır. Ayrıca tüm bu sonuçlardan, SSA ve CEC değerlerinin LL değerini kontrol ettiği anlaşılmaktadır. Bu durum büyük olasılıkla, kil minerallerindeki değişebilen katyon farkına bağlı olarak ortaya çıkmaktadır.Serbest şişme ve konsolidasyon deneyleri sonrasında ise :-Kaolin ve bentonit karışımlarında bentonit yüzdesi artıkça şişme miktarı ve şişme basıncının artığı-Aynı su içeriğine sahip örneklerde kuru yoğunluk artıkça, şişme miktarı ve şişme basıncının artığı-Her bir karışımda, başlangıç su muhtevası artıkça şişme miktarı ve şişme basıncının azaldığıBulunmuştur.

Abstract:
In this thesis study, oedometer tests were performed to characterize the swell behaviour of expansivesoils. Bentonite-Kaolinite clay mixtures were prepared to obtain soils in a wide range of plasticityindices. Firstly, Atterberg limits, specific gravities and cation exchange capacities of Kaolinite,Bentonite and prepared four clay mixtures were determined. Swell tests in oedometers wereperformed on dynamically compacted specimens. From the test results, the following relationshipswere found: An increase in bentonite content in the Bentonite-Kaolinite clay mixtures caused anincrease in plasticity index, cation exchange capacity, swell percent and swell pressure. For thespecimens having similar initial water contents, an increase in the dry density caused an increase inthe swell percent and swell pressure. For each clay mixture, an increase in initial water content causedfirstly an increase and then a decrease in the swell percent and swell pressure.?Key words : Bentonite, expansive soils, swell percent, swell pressure