18-65 yaş kişilerde erken çocuklukta babalarından algıladıkları kabul/red ilişkisinin somatizasyon ve anksiyete geliştirme etkisinin incelenmesi
The investigation of the effect of perceived father's acceptance/rejection relationship on somatization and anxiety development in individuals aged between 18-65 years
Yazar: GAMZE KULAKSIZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HABİB ERENSOY
Üsküdar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Bedenselleştirme = Somatization ; Ebeveyn kabul veya reddi = Parantel acceptance-rejection ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmada, erken çocukluk döneminde babadan algılanan kabul/red ilişkisinin somatizasyon ve anksiyete geliştirmeye etkisi incelenmiştir. Yapılan çalışma, 18-65 yaş arasında 228 kişi katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Katılımcılardan elde edilen Demografik Bilgi Formu, Ebeveyn Kabul Red Ölçeği (Baba formu), Somatizasyon Ölçeği, Endişe ve Anksiyete Ölçeklerinden alınan puanlar SPSS (Statistical Package Program for Social Science) ile analiz edilmiştir.
Verilerin istatiksel yorumlanması amacıyla, Sosyodemografik Veri Formu‟nda yer alan değişkenlerin dağılımlarını tespit etmek amacıyla Frekans Analizi kullanılmıştır. Uygulanan ölçekler ile Sosyodemografik Veri Formunda yer alan değişkenler arasındaki farklılığı saptamak için Bağımsız Gruplarda t-Testi Analizi ve Tek Yönlü Varyans Analizinden yararlanılmıştır. Ölçeklerin kendi aralarındaki ilişkiyi saptamak amacıyla Pearson Korelasyon Analizi ve ölçeklerin kendi aralarındaki ilişkiyi yordamak amacıyla ise Regresyon Analizi yapılmıştır.
Araştırmada EKRÖ Baba Formu ve alt boyutları sıcaklık/şefkat (tersi soğukluk), ihmal/kayıtsızlık, düşmanlık/saldırganlık, ayrışmamış red ile somatizasyon ve EAÖ arasında pozitif yönde anlamlı ilişki saptanmıştır. EKRÖ ve somatizasyon puanlarının, kardeş sayısı, ekonomik düzey, baba eğitim durumu, ebeveyn medeni durum, yaş gibi demografik değişkenlerde farklılaştığı; EAÖ için kardeş sayısı, ebeveyn medeni durum, baba eğitim düzeyi, ekonomik durum değişkenlerinin farklılaştığı belirlenmiştir. İhmal/kayıtsızlık, düşmanlık/saldırganlık alt boyutlarının somatizasyon ve EAÖ üzerinde önemli yordayıcı rollerinin olduğu görülmüştür.

Abstract:
In this study, the effect of perceived father's acceptance / rejection relationship on somatization and anxiety development in early childhood was examined. The study was conducted with 228 participants between the ages of 18-65. The participants' scores obtained from the Demographic Information Form, Parental Acceptance Rejection Scale (Father Form), Somatization Scale, Worry and Anxiety scale were analyzed with SPSS.
Frequency Analysis was used to determine the distribution of variables included in the Sociodemographic Data Form for the statistical interpretation of the data. T-Test Analysis and One-Way Analysis of Variance in Independent Groups were used to determine the difference between the applied scales and the variables in the Sociodemographic Data Form. Pearson Correlation Analysis was used to determine the relationship between the scales, and Regression Analysis was employed to predict the relationship between the scales.
In the study, a positive and significant relationship was found between the PARS Father Form and its sub-dimensions of warmth/affection(reverse coldness), negligence/indifference, hostility/aggression and undifferentiated rejection, somatization and WAS. It was determined that PARS and somatization scores differed in demographic variables such as number of siblings, economic status, father's education status, parental marital status and age, and that the variables such as number of siblings, parental marital status, father's education level, and economic status varied for WAS. It was observed that negligence/indifference and hostility/aggression sub-dimensions had important predictive roles on somatization and WAS.