Üniversitelere hazırlanan öğrencilerde stres düzeylerinin duyguları yönetme becerisine etkisi
Effect on the stress level uni̇versi̇ty i̇n managi̇ng emoti̇ons skills students prepared
Yazar: SÜMEYRA ARSLAN
Danışman: DOÇ. DR. ALİ HAYDAR ŞAR
Nişantaşı Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Duygu yönetimi = Emotion management ; Eğitim psikolojisi = Education psychology ; Lise öğrencileri = High schools students ; Stres = Stress ; Üniversite giriş sınavları = University entrance examinations

Özet:
Stres günümüzde sıkça karşılaşılan psikolojik sorunların başında gelmektedir. Üniversiteye hazırlanan öğrencilerde bu psikolojik sorun öğrencilerin birçok davranış ve tutumlarını etkilemektedir. Stres başta kişinin kendisi ile ilgili bir olgu olarak ortaya çıksa da gelişen evrelerinde bir hastalıklılık halini almaktadır. Duygu ise insanların yapısında biyolojik olarak oluşum genleri içinde yer alan bir durumdur. Kişiler duygularını hayatlarının her evresinde kontrol altına almalıdır. Bu kontrol altına alma eylemi literatürde duygu yönetimi tanımlamasına karşılık gelmektedir. Stres düzeyi yüksek olan bireyler duygu yönetim düzeyinin düşük olduğu bireylerdir bu sebeple stresle başa çıkma yöntemleri aynı zamanda duygu yönetim becerisini geliştiren yöntemlerdir. Stres düzeyinin azaltılması için Öğretim ortamı öğrencilerin ihtiyaçları için yeterli olmalıdır. Aynı zamanda bütün koşullar sağlansa da çoğu öğrencide sınav kaygısı olabileceği bilinmektedir. 
Sınav hangi dönemde olursa olsun tüm eğitim basamaklarında çok sık öğrencilerin zaman zamansa yetişkinlerin çeşitli kaygı ortamlarına karışmasına neden olmaktadır. Bu kaygı türü literatürde de karşılığını zamanla bulmuş ve sınav stresi veya sınav kaygısı adını almıştır. Araştırmamız bu kaygı türünün doğasını anlamak amacıyla literatür ve uygulama kısımlarından oluşmaktadır. Sınav stresi en genel manasıyla genel stres tanımlamasından konusu ve özel tasviri sebebiyle ayrışmaktadır. Sınav stresi formal bir olay olarak gerçekleşen herhangi bir sınava veya sınav ortamına karşın, bireyin kendisinde var olan performansın oluşumunu engelleyen psikolojik ve biyolojik etkileri vücut genelinde sıkça gözlemlenen hoş olmayan bir tür duygudur. Bu duygu kişide gerginlik ve duygulara hâkim olamama gibi durumların oluşmasını sağlamaktadır. 
Bilgi çağı sürekli değişmektedir. Rekabetçi eğitim programlarında test skorları geçmişte yapılmış değerlendirmelerden çok daha önemlidir. Bu yüzden öğrenciler test ve test skorları ulaşmak için endişeye kapılmıştır. 
Araştırmacılar öğrencilere sınav kaygısını azalması için tavsiyelerde bulunmaktadır. Bunlara örnek verecek olursak; öğrencilerin sınava nerde girdiklerine, sınav süresince sınav görevlisine, sınav konusunun açık olmasına, hocanın öğrencilere karşı açık ve net olup olmadıklarına kontrol etmelerini tavsiye etmektedir. Bu gibi faktörlerin test kaygısını azaltacağını düşünmelerine rağmen, bu faktörler öğrenciler için çok üzücü, dikkat dağıtıcı olacağı açıktır. Birçok araştırma göstermektedir ki sınav kaygısının temeli öğrencinin daha önceden beklenenin altında başarı göstermesi ve eğitim hayatında yaşadığı düşük performanslarıdır. 
Eğitim hayatında çoğu öğrenci sınav stresine maruz kalabilir. Eğer öğrencilerin psikolojik sorunları varsa oluşan stres düzeyi artırmaktadır. Öğrencilerin strese maruz kalması duygu yönetim düzeylerini de olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, öğrencilerin stres düzeylerinin ölçülmesi için bir çalışma yapma ihtiyacı duyulmuştur. Bazı öğrencilerin öğretmenleri ve ebeveynleri kaygı yaratılmasında önemli bir rol oynamaktadır. Bu öğrencilerin başarısını negatif yönlü olarak etkileyebilir.
Duyguları yönetme becerisi ile öğrencilik hayatında olduğu kadar kişisel hayatta da önemini koruyan bir olgudur. Sınav stresi aşamasında öğrencilerin bu yönetme kabiliyetinden mahrum bırakılması sonucunda öğrencilerin başarı ve performans kabiliyetleri azalmaktadır. Duygu yönetimini bu derece yaşamın merkezine konumlandıran olgu örgütsel yaşam tarzlarının gün geçtikçe artmasıdır. Birliktelik ve örgütsel yaşantının vazgeçilmez unsuru da duygu ve onu yönetme kabiliyeti olan duygu yönetimidir. 
Örgütsel yaşayışa ek olarak duygu yönetimi kişisel hayatın sağlıklı bir şekilde yürüye bilmesi ve davranışların istemli bir bütünlük içinde sergilene bilmesi için de gerekli olan bir unsurdur. Aynı zamanda duygu yönetimi kişilerin karşılaştıkları olaylar karşısında gösterdikleri hal ve davranışlara hükmetme kabiliyeti ile de doğrudan ilgilidir. Kısacası duygu yönetimi duyguların benlik çerçevesinde tanınmasına olanak sağlayan ve davranışların çıkış aşamasında kontrol görevini üstlenen bir tip katalizör görevini üstlenmektedir. Örgütsel yaşayışa ek olarak duygu yönetimi kişisel hayatın sağlıklı bir şekilde yürüye bilmesi ve davranışların istemli bir bütünlük içinde sergilene bilmesi için de gerekli olan bir unsurdur. Aynı zamanda duygu yönetimi kişilerin karşılaştıkları olaylar karşısında gösterdikleri hal ve davranışlara hükmetme kabiliyeti ile de doğrudan ilgilidir. Kısacası duygu yönetimi duyguların benlik çerçevesinde tanınmasına olanak sağlayan ve davranışların çıkış aşamasında kontrol görevini üstlenen bir tip katalizör görevini üstlenmektedir. İnsan zihni pek çok kararı verirken duygulardan yardım almaktadır. Duygu yönetiminin bu sebeple karar organları içinde yer alması doğal bir sonuçtur. Terazi bütün dünyada adaleti temsil etmektedir lakin duygu yönetiminin fonksiyonel önemliliği de birey ve yaşam arasındaki dengeyi ifade etmektedir bu nedenle adaletin simgesi aynı zamanda duygu yönetimini de temsil etmektedir. 
Bu çalışma, üniversiteye hazırlanan öğrencilerin stres düzeyleri ile duyguları yönetme becerisine etkisini belirlemek ve değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Araştırma genel tarama türünde betimsel bir çalışmadır. Araştırma ilişkisel tarama modelindedir. İki ya da daha çok değişken arasında birlikte değişim varlığını belirlemeyi amaçlayan tarama yaklaşımı da vardır. Buna ilişkisel tarama yaklaşımı denir. Korelasyon ve karşılaştırma bu gruba girer (Karasar,1984).
Araştırmanın evrenini 981 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın evrenini İstanbul ili Anadolu ve Avrupa yakası üniversiteye hazırlanan öğrenciler oluşturmaktadır. Örneklemini ise Kadıköy, Ümraniye ve Esenler ilçelerindeki liselerde okuyan ve daha önce mezun olmuş olan öğrenciler oluşturmaktadır. 
Bu araştırmada, üniversiteye hazırlanan öğrencilerin stres düzeylerinin duyguları yönetme becerisine etkisi lise türü, cinsiyet, aylık gelir, hastalık ve fobi değişkenlerine göre incelenmiş ve "Duygu Yönetim Ölçeği" ile "Sınav Stres Ölçeği" arasındaki kolerasyon analizi yapılmıştır. 
Araştırma sorularına yanıt bulmak için karma yöntem deseni kullanılmıştır. Araştırmada nicel veri toplama teknikleri kullanılmıştır. Nicel veri toplama etkin bir sonuç elde edilmesi için birincil tekniktir. Sayısal yaklaşımlar öğrencilerin düşüncelerini, inanışlarını anlamakta en iyisidir ve test kaygısı deneyimlerinde bu yaklaşımlar sayesinde derin bakış açısı kazanılır. Diğer bir yönden Niteliksel ve sayısal metotlar arasındaki uyum araştırmacılar için daha çok bilgiye ve derin analiz değişikliklerine izin vermiş olacaktır. 
Bu araştırmada verilerin toplanmasında, öncelikle konuyla ilgili literatür taranarak araştırmanın amacına uygun olan "Duygu Yönetim Ölçeği" ve "Sınav Stres Ölçeği" kullanılmıştır. Veri toplama araçları tek form haline getirilerek birlikte uygulanmıştır. Ölçek 3 bölümden oluşmuştur. Uygulama sonucunda elde edilen sonuçlar SPSS 22 programı ile test edilmiştir. İki ölçek ve alt boyutlar arasındaki ilişki korelasyon analizi kullanılarak belirlenmiş ve elde edilen sonuçlar literatür bağlamında tartışılmıştır.

Abstract:
Even though they think that these factors will reduce text anxiety, they are very worrying and distractor for students. Many researchs show that text anxiety stems from showing lower performance than expected in education life.
Many students may experience text anxiety during education life. If the students have psychological problems, their stress level increases. Exposure to text anxiety may also affect emotion management skills of students negatively. For this reason, a study is needed to measure the stress levels of students. Teachers and parents of some students play an important role in causing anxiety. This situation may affect success of students negatively.
Emotion management skills are still important in personal life as well as in education life. During text anxiety phase, preventing this ability of students result in weak success and performance of students. The fact that makes the emotion management the center of life is the increase of organizational life styles. The indispensable element of organizational life is emotion and its management skill "emotion management". 
In addition to organizational life, emotion management is a required element for a steady life and exposure of behaviours with a voluntary unity. Furthermore, emotion management is directly related to the skill of controlling attitudes and behaviours that are shown in experiencing events. Emotion management has a type of catalyzer task that lets emotions recognized by individuals and has a controlling function on appearance of behaviours.
The human mind gets help from emotions during many decisions. Thus, it is a natural result that emotion management takes place in decision organs of human. Scales symbolizes the justice in the world, but, functional importance of emotion management also symbolizes the balance between individual and life, therefore, the symbol of justice also symbolizes the emotion management. 
This descriptive study aims to measure the effect between stress levels and emotion management skill levels of student that are studying for university entrance exams. The universe of research consists of 981 students. Sampling path is not preferred as all the students are included in the research. Mixed method design method is used to find answers to research questions. Quantitative data collecting methods are used in the research. Quantitative data collection is the primary method to get an effectual result. 
Numerical approaches are the best for understanding the feelings and beliefs of the students and in text anxiety experiences, deep viewpoints are acquired through these approaches. In other hand, the harmony between qualitative and quantitative methods are letting researches to get more information and to make in-depth analysis. 
In this study, text anxiety documents and interview techniques are also used. Interview technique is face-to-face through an aim. Face-to-face conversation (Interview) is useful for 8th grade students. With the help of this technique, interviewer can ask questions through the aim of study and the answers of the evaluated student. This situation helps to get information about thought of participants.
In this research, during data collection phase, "Emotion Management Scale" and "Text Anxiety Scale" techniques are used after scanning the specific literature through the aim of the study. Data collecting tools are gathered as a single form and implemented. The scale consists of 3 sections. The results that are obtained from the study are tested with SPSS 22 program. The relation between two scales and subscales are determined by correlation analysis and results are argued in the literature context.