Tip 2 diabetes mellituslu hastalarda proton pompa inhibitörlerinin glisemik kontrol üzerine olan etkileri
The effect of the proton pump inhibitors on the glycemic control of the patients with type 2 diabetes mellitus
Yazar: BURÇAK EVREN TAŞDOĞAN
Danışman: PROF. DR. HİKMET AKKIZ
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Gastroenteroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 2 = Diabetes mellitus-type 2 ; Dispepsi = Dyspepsia ; Gastrinler = Gastrins ; İnhibitör = Inhibitor

Özet:
Amaç: Tip 2 diabetes mellitus tedavisinde son yıllarda glisemik kontrolü sağlamaya yönelik kullanılan ilaçlara ek olarak fonksiyonel ß hücre rezervini arttırmaya ve/veya kalan ß hücrelerini korumaya yönelik yeni tedavi seçenekleri ortaya sürülmüştür. Bu tedavi seçeneklerinden bir tanesi gastrindir. Diyabetik hastaların sık olarak kullandıkları proton pompa inhibitörlerinin mide asit salgısını baskılayarak hipergastrinemi yaptığı bilinmektedir. Bu nedenlerle bu ilaçların diyabet seyrini etkileyip etkilemediği merak uyandırmıştır ve bu konuda sınırlı sayıda çalışma yapılmıştır. Oysa ki sıklığı giderek artan bu hastalığın tedavisi için hem yeni tedavi seçenekleri ortaya çıkarmak hem de PPI kullanımı sırasında diyabetik hastalarda hipergastrineminin kan şekeri üzerine olan etkileri ile ortaya çıkabilecek sonuçları öngörebilmek önemlidir.Gereç ve Yöntem: Bu amaçla Fakültemiz Hastanesi'nde takipli, dispeptik yakınmaları nedeniyle proton pompa inhibitörü tedavisi başlanması planlanan tip 2 DM, bozulmuş açlık glukozu ve/veya bozulmuş glukoz toleransı tanılı insülin tedavisi kullanmayan 43 hasta çalışmaya dahil edildi. Hastaların tedavi başlangıcında ve 12 haftalık tedavi sonrası vücut ağırlıkları, serum insülin, C-peptid, hemoglobin A1c ve gastrin düzeyleri tayin edildi. İstatistiksel analiz ile bazal ve tedavi sonrası değerler arasında anlamlı fark olup olmadığı araştırıldı.Bulgular: 43 hastanın 36'sı (% 83,7) tedavi sonrası kontrole geldi. Hastaların başlangıç ve 12 haftalık tedavi sonrası ortalama gastrin değerleri arasında anlamlı fark varken (p<0,001) diğer verilerde anlamlı fark saptanmadı. Hastaların hiçbirisi tedavi sırasında hipoglisemi atakları tariflemedi.Sonuç: Proton pompa inhibitörleri ile indüklenen hipergastrineminin diyabet tedavisinde kullanılabilmesi sınırlı sayıda hayvan deneyi ve retrospektif çalışma ile desteklense de, daha fazla sayıda hasta içeren, verileri güvenilir, prospektif çalışmalara ihtiyaç vardır.Anahtar sözcükler: ß hücre rezervi, Diabetes mellitus, Dispepsi, Gastrin, Proton pompa inhibitörleri

Abstract:
Background/Aim: Recently, some novel treatment options acting by increasing the functional ß cell mass and/or protecting the residue ß cells had been declared for the therapy of patients with type 2 diabetes mellitus other than drugs for glycemic control. One of these treatment alternatives is gastrin. It is known that, proton pump inhibitors which the diabetic patients frequently use decrease the amount of the gastric acid secretion and cause hypergastrinemia. For this reason, there had been interest whether these drugs effect the course of diabetes or not and limited number of studies were performed on this topic. However, it is important to predict the impact of the PPI derived hypergastrinemia on blood glucose levels and to find out new treatment modalities for this disease which have a growing incidence more and more.Patients and Methods: For this purpose, 43 patients being followed by our hospital with the diagnosis of type 2 DM, impared fasting glucose and/or impared glucose tolerance who were planned to take a proton pump inhibitor treatment because of dyspeptic symptoms were included in this study. The patients? serum insulin, C-peptide, hemoglobin A1c and gastrin levels and weights were defined before and after 12 weeks of treatment. It had been investigated whether there is statistical difference between the values before and after the treatment.Results: 36 (% 83.7) of the 43 patients attended for their control visits after the therapy. While the patients? pre and post treatment average gastrin levels were found significantly different (p<0.001), the other searched values did not have significant difference. None of the patients described hypoglycemia attacks during the treatment.Conclusion: Although the usage of the proton pump inhibitor induced hypergastrinemia for the treatment of diabetes is supported by a limited number of animal models and retrospective studies, prospective studies containing more patients and reliable results are needed.Key Words: ß cell reserve, Diabetes mellitus, Dyspepsia, Gastrin, Proton pump inhibitors