Uzaktan eğitim ortamına uyarlanan discord uygulamasının topluluk duygusu oluşturma ve uzaktan eğitime karşı öğrenci tutumlarına etkisi
The effect of the discord application adapted to the distance education environment on creating a sense of community and student attitudes towards distance education
Yazar: ZAFER AKOT
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM GÖKDAŞ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bilişim teknolojilerindeki hızla gelişim, uzaktan eğitimin yaygınlaşmasında önemli bir etmen olmuştur. Özellikle çevrim içi öğretim ortamları ile öğrenenlere daha zengin özelliklere sahip farklı öğrenme ortamları sunulmaya başlanmıştır. Ancak sunulan öğrenme ortamlarının öğrenenlerin uzaktan öğretim süreçlerine adaptasyonu, yüzyüze öğrenme ortamlarının sağladığı sosyalleşme, topluluk duygusu, etkileşim vb. olanakları karşılayıp karşılayamadığı veya ne düzeyde karşıladığı belirsizliğini korumaktadır. Bu bağlamda, uzaktan öğretim ortamlarının özellikle topluluk duygusu unsurlarını içinde barındıracak şekilde güncellenmesine gereksinim olduğu açıktır. Bu araştırmada, uzaktan öğretim sürecinde yararlanılan sanal ortamların öğrenenlerde topluluk duygusu oluşturmaya ve öğrenenlerin ortamlara karşı tutumlarına etkisi araştırılmıştır. 
	Araştırmada problemi tanımlamaya dönük nicel ve nitel verilerden yararlanıldığı için karma yöntemden yararlanılmıştır. Bu amaçla Discord Sanal Okulum platformu geliştirilerek öğrenlerde topluluk duygusu ve uzaktan öğretime ilişkin tutum düzeylerine etkisi deneysel yöntemle incelenmiştir. Öğrenenlerin DCSO platformuna ilişkin görüşleri belirlemede ise yarı yapılandırılmış görüşme tekniğinden yararlanılmıştır. Ayrıca DCSO platformunun öğrenenlerin derse katılma sürelerine nasıl yansıdığına bakılmıştır. Bu bağlamda araştırma, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Rehberlik ve Psikolojik Danışma Anabilim Dalı öğrencilerinden oluşan ve Öğretim Teknolojileri dersini alan 60 kişilik çalışma grubu ile yürütülmüştür. Araştırma, 2022-2023 yılı bahar döneminde uzaktan öğretim yöntemiyle okutulmakta olan Öğretim Teknolojileri dersinde gerçekleştirilmiştir. Araştırma, araştırmacı tarafından topluluk duygusu oluşturmaya dönük özelliklerin eklenmesi ile oluşturulan DCSO platformu üzerinden yürütülmüştür.
	Araştırmanın uygulama süreci toplam 9 hafta sürmüştür. Araştırma öncesi katılımcılara Uzaktan eğitime yönelik olarak Ağır (2007) tarafından geliştirmiş olan "Uzaktan Eğitim Tutum Ölçeği" ve Yıldız (2018) tarafından geliştirilmiş olan "Çevrimiçi Ortamlarda Topluluk Hissi Ölçeği" uygulanmıştır. Uygulama sürecinin sonunda bu iki ölçek sontest olarak tekrar uygulanmıştır. Katılımcıların DCSO platformuna ilişkin görüşleri almak amacıyla yarı yapılandırılmış e-görüşme formu hazırlanmış ve toplam 17 katılımcı görüşü çevrim içi olarak alınmıştır. Ayrıca DCSO platformu Log kayıtlarından ortamda kalma sürelerine ulaşılmıştır. Katılımcıların DCSO ve ADÜZEM platformlarında geçirdikleri süreler (dakika olarak), DCSO platformu üzerinden Log kayıtları tutularak belirlenmeye çalışılmıştır. Ölçeklerden toplanan veriler araştırmacı tarafından SPSS 20.0 programına veri girişi yapılarak analiz edilmiştir. 
Araştırma sürecinde katılımcıların ortamda geçirdikleri süreler incelendiğinde, DCSO platformu üzerinden eğitim alan öğrenenlerin derse katılımlarının dersin sonlandırlmasına rağmen devam ettirildiği ve dolayısyla DCSO platformunun öğrenenlerin derse katılım sürelerinde pozitif bir etki yarattığı sonucuna ulaşılmıştır.
Toplanan verilerin analizi sonrasında uzaktan eğitime ilişkin olarak gruplar içinde olmak üzere deney grubu katılımcılarının tutum puanları arasında anlamlı bir fark bulunmadığı belirlenmiştir. Ancak kontrol grubu katılımcılarının tutum puanları arasında son test lehine anlamlı bir fark olduğu bulunmuştur. Diğer taraftan deney ve kontrol gruplarının uzaktan eğitime ilişkin tutum puanları arasında da anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir. Deney ve kontrol grupları arasında topluluk duygusu oluşturmaya yönelik veriler analiz edildiğinde ise deneysel işlem öncesi ve deneysel işlem sonrası olmak üzere gruplar arası topluluk duygusu düzeylerinde anlamlı bir fark oluşmadığı görülmüştür. Yine gruplar içi topluluk duygusu düzeyleri arasında da anlamlı bir fark olmadığı belirlenmiştir. Araştırmada deney grubu katılımcılarının DCSO platformuna ilişkin görüşleri incelenmiş ve katılımcıların DCSO plartformunda ders almaya istekli oldukları belirlenmiştir. DCSO platformunu tercih nedeni olarak eğlenerek öğrenme ve platfromun kendilerini sınıf ortamında hissettirmesinin yer aldığı görülmüştür. Yine katılımcılar DCSO platformu aracılığı ile sunulan etkileşim olanağı başta olmak üzere diğer etkinliklerin de yeterli olduğunu ortaya koymuşlardır.

Abstract:
The rapid development in information technologies has been an important factor in the spread of distance education. Especially with online learning environments, different learning environments with richer features have started to be offered to learners. However, it remains unclear whether or to what extent the learning environments offered meet the opportunities provided by face-to-face learning environments such as adaptation of learners to distance education processes, socialization, sense of community, interaction, etc. In this context, it is clear that distance learning environments need to be updated in a way to include the elements of sense of community. In this study, the effect of virtual environments utilized in the distance education process on creating a sense of community in learners and on learners' attitudes towards these environments was investigated. 
	Since quantitative and qualitative data were used to define the problem in the research, mixed method was used. For this purpose, the Discord My Virtual School platform was developed and its effect on the sense of community in learners and their attitudes towards distance education was examined by experimental method. Semi-structured interview technique was used to determine the opinions of the learners about the DCSO platform. In addition, it was examined how the DCSO platform reflected on the duration of learners' participation in the course. In this context, the study was conducted with a study group of 60 students from Aydın Adnan Menderes University, Department of Guidance and Psychological Counseling, who took the Instructional Technologies course. The research was conducted in the spring semester of 2022-2023 in the Instructional Technologies course taught by distance education method. The research was conducted on the DCSO platform created by the researcher by adding features to create a sense of community.
	The implementation process of the research lasted 9 weeks in total. Before the research, the participants were administered the "Distance Education Attitude Scale" developed by Ağır (2007) and the "Sense of Community in Online Environments Scale" developed by Yıldız (2018). At the end of the implementation process, these two scales were reapplied as a posttest. A semi-structured e-interview form was prepared to obtain the opinions of the participants about the DCSO platform and a total of 17 participants' opinions were taken online. In addition, the duration of their stay on the DCSO platform was obtained from log records. The time (in minutes) spent by the participants on the DCSO and ADÜZEM platforms was tried to be determined by keeping log records on the DCSO platform. The data collected from the scales were analyzed by the researcher by entering data into the SPSS 20.0 program. 
When the time spent by the participants in the environment during the research process was analyzed, it was concluded that the participation of the learners who received education through the DCSO platform continued despite the termination of the course and therefore the DCSO platform had a positive effect on the participation time of the learners.
After the analysis of the collected data, it was determined that there was no significant difference between the attitude scores of the experimental group participants regarding distance education. However, it was found that there was a significant difference between the attitude scores of the control group participants in favor of the post-test. On the other hand, it was determined that there was no significant difference between the attitude scores of the experimental and control groups towards distance education. When the data on creating a sense of community between the experimental and control groups were analyzed, it was seen that there was no significant difference in the levels of sense of community between the groups before and after the experimental procedure. It was also determined that there was no significant difference between the levels of sense of community within the groups. In the study, the opinions of the experimental group participants about the DCSO platform were examined and it was determined that the participants were willing to take courses on the DCSO platform. It was seen that the reasons for preferring the DCSO platform were fun learning and the fact that the platform made them feel themselves in the classroom environment. The participants also revealed that other activities, especially the interaction opportunity offered through the DCSO platform, were sufficient.