Subakromiyal sıkışma sendromlu hastalarda santral sensitizasyon
Central sensitization in patients with subacromial impingement syndrome
Yazar: BAHADIR ELİTEZ
Danışman: DOÇ. DR. ÜMİT SEÇİL DEMİRDAL
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Ağrı eşiği = Pain threshold ; Hiperestezi = Hyperesthesia ; Hipersensitivite = Hypersensitivity ; Omuz = Shoulder ; Omuz eklemi = Shoulder joint ; Omuz sıkışma sendromu = Shoulder impingement syndrome ; Sinyal nakli = Signal transduction

Özet:
Amaç: Çalışmamızdaki amacımız kronik unilateral subakromiyal sıkışma sendromu (SSS) tanılı hastalarda santral sensitizasyon varlığını araştırmak ve santral sensitizasyon ile fonksiyonel durum arasındaki ilişkiyi incelemektir.  
Gereçler ve Yöntem: Çalışmaya kronik unilateral SSS tanılı 23 hasta ve yaş-cinsiyet açısından uyumlu 23 sağlıklı gönüllü dahil edildi. Hastalara ve sağlıklı gönüllülere mekanik basınç algometresi ile; ağrılı / dominant kol deltoid kası ortası, ağrısız / dominant olmayan kol deltoid kası ortası ve ağrısız / dominant olmayan kol ile aynı taraftaki tibialis anterior ortası bölgelerinden BAE ölçümleri yapıldı. Ayrıca Santral Sensitizasyon Envanteri (SSE); Ağrı Duyarlılık Anketi (ADA); Kol, Omuz ve El Sorunları Hızlı Anketi (QuickDASH); Omuz Ağrı ve Disabilite İndeksi (OADİ) ve Kısa Form 36 (SF-36) ölçekleri uygulandı. 
Bulgular: Hastaların ağrısız taraf omuz bölgesi, ağrılı taraf omuz bölgesi, tibialis anterior bölgesi BAE ölçümleri ortalaması; kontrol grubunun dominant olmayan taraf omuz bölgesi, dominant taraf omuz bölgesi, tibialis anterior bölgesi ölçümlerine göre istatistiksel olarak anlamlı ölçüde düşük saptandı (sırasıyla p = 0,049; p = 0,005; p = 0,025). ADA skorları, hasta grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı ölçüde yüksek bulundu (p < 0,001). SSE skorları açısından iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p = 0,068). Ağrısız / dominant olmayan taraf deltoid bölgesi BAE ölçümleri ile SSE skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon saptanırken (p = 0,047), ağrılı / dominant taraf deltoid bölgesi BAE ölçümleri ile ADA skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon saptandı (p = 0,006). Tüm bölgelerdeki BAE ölçümleri ile QuickDASH ve ayrıca OADİ skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif korelasyon saptandı. Tüm bölgelerdeki BAE ölçümleri ile SF-36 FF, FR, BA ve GS alt bileşen skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif korelasyon saptandı.
Sonuç: Hem ağrılı bölgede hem de ağrısız uzak bölgelerde de BAE düşüklüğünün saptanması kronik unilateral SSS'lu hastalarda santral sensitizasyon mekanizmaları aracılığıyla gelişen generalize ağrı hipersensitivitesi ile ilişkilidir. ADA, kronik mekanik kas ve iskelet sistemi ağrılarında santral sensitizasyonu değerlendirmek için kullanılabilecek geçerli bir ölçek olabilir. Unilateral kronik SSS'lu hastalarda santral sensitizasyon varlığı daha kötü bir üst ekstremite fonksiyonel durumu ile ilişkilidir. Santral sensitizasyonun yaşam kalitesini olumsuz etkilemektedir.

Abstract:
Objective: The aim of our study was to investigate the presence of central sensitization in patients with chronic unilateral subacromial impingement syndrome (SIS) and to investigate the relationship between central sensitization and functional status.
Materials and Method: 23 patients with chronic unilateral SIS and 23 age and gender matched healthy volunteers were included in the study. PPTs were measured with a mechanical pressure algometry at the midpoint of the painless / non-dominant deltoid, midpoint of the painful / dominant arm deltoid and middle of the tibialis anterior muscle on the same side with the painless / non-dominant arm in those with SIS and healthy volunteers. Central Sensitization Inventory (CSI), Pain Sensitivity Questionnaire (PSQ), Quick Disabilities of Arm, Shoulder and Hand Index (QuickDASH), Shoulder Pain and Disability Index (SPADI) and Short Form 36 (SF-36) scales were also completed.
Results: The mean PPTs for the patients at the painless shoulder and painful shoulder and tibialis anterior were found to be statistically significantly lower than the mean PPTs for the at the non-dominant shoulder and dominant shoulder and tibialis anterior  (p = 0,049; p = 0,005; p = 0,025; respectively). PSQ scores were statistically significantly higher in the patients than healthy volunteers (p < 0,001). There was no statistically significant difference between the two groups in terms of CSI scores (p = 0,068). A statistically significant negative correlation was found between PPT measurements at the painless / non-dominant deltoid zone and the CSI scores (p = 0,047). A statistically significant negative correlation was found between PPT measurements at the painful / dominant deltoid zone and PSQ scores (p = 0,006). A statistically significant negative correlation was found between the PPT measurements at all regions and the QuickDASH and also SPADI scores. A statistically significant positive correlation was found between the PPT measurements at all regions and SF-36 Physical Functioning, Physical Role, Pain and General Health subgroups.
Conclusion: Lower PPTs which were identified not only in painful areas but also in pain-free remote areas, are associated with generalized pain hypersensitivity caused by central sensitization mechanisms in those with unilateral chronic SIS patients. PSQ may be a valid scale that can be used to assess central sensitization in chronic mechanical musculoskeletal system pain. There is a link between the presence of central sensitization and a worse upper extremity functional status. The presence of central sensitization has a negatife effect on quality of life.