Pretermlerde orogastrik sonda takılması sırasında uygulanan kombine nonfarmakolojik yöntemlerin ağrı ve konfor düzeyine etkisi
The effect of combined nonpharmacological methods applied during orogastric tube insertion in preterms on pain and comfort level
Yazar: SEVGİ GÜVEN
Danışman: DOÇ. DR. GÜLÇİN ÖZALP GERÇEKER
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Bu tek kör, üç kollu, randomize kontrollü araştırma, 3 ve 4. Düzey Yenidoğan Yoğun 
Bakım Ünitesinde orogastrik sonda takılacak olan pretermlerde, ağrı giderme 
yöntemlerinin kombine uygulamasının (anne sütü + sarmalama, dekstroz + 
sarmalama, kontrol) yenidoğanların ağrı ve konfor düzeyine etkisini değerlendirmek 
amacıyla yürütülmüştür. Araştırma basit randomizasyon yöntemi ile üç gruba atanan, 
orogastrik sonda takılması işlemi uygulanan 60 preterm ile tamamlanmıştır. 
Araştırmada pretermler 3 gruba atanmıştır. Sarmalama tüm gruplarda standart 
yaklaşım olarak uygulanmıştır. Araştırmaya alınan her preterm için orogastrik sonda 
girişimi öncesinde video kayıt başlatılmış, orogastrik sonda işlemi 2. dakikada 
uygulanmış ve video kayıt işlem sonrası 2. dakikada sonlandırılmıştır. Anne sütü ve 
dekstroz uygulaması video kayıt başlamadan hemen önce uygulandığından, 
pretermlerin hangi grupta olduğu değerlendiriciler tarafından bilinmemektedir, 
böylece tek kör randomizasyon sağlanmıştır. Veri toplama araçları olarak; Yenidoğan 
Bebek Bilgi Formu, Yenidoğan Bebek Ağrı Ölçeği (NIPS) ve Prematüre Bebek 
Konfor Davranış Ölçeği (PBKÖ) kullanılmıştır. Elde edilen 60 video üç ayrı kişi 
tarafından değerlendirilmiştir. Girişim öncesi, sırası ve sonrası kalp atım hızı (KAH) 
ve oksijen satürasyonu (SPO2) değerleri kaydedilmiştir. Girişim öncesi, sırası ve 
sonrası pretermlerin ağrı ve konfor düzeylerinin değerlendirilmesinde, tek yönlü 
varyans analizi kullanılmıştır. Ağrı ve konfor puanlarının karşılaştırılmasında grup, 
zaman ve grup-zaman etkileşimini değerlendirmek için tekrarlı ölçümlerde varyans 
analizi yapılmıştır. Gruplara göre girişim sırasında ve sonrasında KAH ve SPO2 
değerleri ortalamaları açısından fark istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. İşlem 
sırasındaki NIPS ortalamalarında en yüksek değer kontrol grubunda (9.6±2.5) 
bulunmuştur. Girişim sırasında NIPS ve PBKÖ ortalamaları bakımından fark 
istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Varyans analizi sonucunda grup, zaman ve 
grup*zaman etkileşimi açısından NIPS puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak 
anlamlı düzeyde fark saptanmıştır. Varyans analizi sonucunda grup açısından fark 
saptanmazken, zaman ve grup*zaman etkileşimi açısından PBKÖ puan ortalamaları 
arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark saptanmıştır. Dekstroz ya da anne 
sütü uygulaması ile sarmalama uygulamasının, sadece sarmalama uygulamasından 
ağrıyı azaltmada daha etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Tüm girişimlerin konfor 
düzeyini arttırmada etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This single-blind, three-arm, randomized controlled trial investigated the effect 
of the combined application of pain relief methods (breast milk + swaddling, dextrose 
+ swaddling, control) on the pain and comfort level of preterm babies who will have 
an orogastric tube inserted in the Level 3 and 4 Neonatal Intensive Care Unit. The 
study was completed with 60 preterm patients who were assigned to three groups by 
simple randomization method and underwent orogastric tube insertion. In the study, 
preterm babies were assigned to 3 groups. Swaddling was applied as a standard 
approach in all groups. For each preterm subject included in the study, video recording 
was started before orogastric catheterization, orogastric catheterization was performed 
at the 2nd minute, and video recording was terminated at the 2nd minute after the 
procedure. Since breast milk and dextrose administration were administered just 
before the video recording started, the evaluators did not know which group the 
preterms were in, thus single-blind randomization was achieved. As data collection 
tools; Newborn Baby Information Form, Newborn Infant Pain Scale (NIPS) and 
Neonatal Comfort Behavior Scale (NCBS) were used. The resulting 60 videos were 
evaluated by three separate people. Heart rate (HR) and oxygen saturation (SPO2) 
values were recorded before, during and after the intervention. One-way analysis of 
variance was used to evaluate the pain and comfort levels of preterm before, during 
and after the intervention. Analysis of variance was performed in repeated 
measurements to evaluate group, time, and group-time interaction in comparing pain 
and comfort scores. According to the groups, the difference in mean HR and SPO2 
values during and after the intervention was found to be statistically significant. The 
highest mean NIPS value during the procedure was found in the control group 
(9.6±2.5). The difference in NIPS and NCBS averages during the intervention was 
found to be statistically significant. As a result of the variance analysis, a statistically 
significant difference was found between NIPS score averages in terms of group, time 
and group*time interaction. While no difference was detected in terms of group as a 
result of the variance analysis, a statistically significant difference was detected 
between the NCBS score averages in terms of time and group*time interaction. It has 
been concluded that swaddling with dextrose or breast milk administration is more 
effective in reducing pain than swaddling alone. It was concluded that all interventions 
were effective in increasing the comfort level.