Türk Milliyetçi Hareketinde milliyetçi toplumcu ideolojinin incelenmesi (1963-1980)
A rewiew of nationalist socialist idelogy in Turkish Nationalist Movement (1963-1980)
Yazar: MEVLÜT CAN ERSERGİN
Danışman: DOÇ. DR. AYŞEGÜL ŞENTÜRK YİĞİT
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History ; Türk İnkılap Tarihi = History of Turkish Revolution
Dizin: Milliyetçilik = Nationalism ; Toplumculuk = Collectivism ; Türkiye Cumhuriyeti = Turkish Republic

Özet:
D1648 Westfalya Antlaşması ile birlikte Batı Avrupa'da ortaya çıkan ve
1789 Fransız İhtilaline giden süreçte Sanayi Devrimi ve Aydınlanma Çağı ile
birlikte inşa olan milliyetçilik 1789 Fransız İhtilalinden sonra modern dünyayı
şekillendiren bir ideoloji olmuştur. Milliyetçi ideoloji ile Rumelindeki
azınlıkların isyanları ile tanışan Osmanlı İmparatorluğu ve hakim millet olan
Türkler imparatorluğun toprak bütünlüğünü korumak adına milliyetçiliğe
temkinli yaklaşmış, aynı zamanda imparatorluğun sosyal sisteminden dolayı
Türk milliyetçiliği geç inşa olan bir ideoloji olmuştur. Sultan II. Abdülhamid
döneminin sonlarında Ziya Gökalp ve Yusuf Akçura gibi ideologların
düşünceleri ile inşa olan Türk milliyetçiliği, 1918 Mondros Mütarekesinin
ardından gerçekleşen Milli Mücadele'nin temel motivasyon kaynağı olduğu
gibi, Milli Mücadele'nin sonucunda kurulan Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin
de kurucu unsurlarından birisi olmuştur.
Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında üç büyük milliyetçi gelenek
Türk Milliyetçi Hareketinde etkin olsa da Türk milliyetçiliği bir siyasal partinin
ana ideolojisi olmamıştır. 27 Mayıs 1960 Askeri Darbesinden sonra darbenin
önde gelen isimlerinden milliyetçi bir kurmay olan Alparslan Türkeş, Milli
Birlik Komitesi ile ihtilafa düşerek 1961 yılında Yeni Delhi'ye gönderilmiştir.
Yeni Delhi'den geldikten sonra CKMP'ye üye olan ve kısa sürede yükselen
Türkeş, 1965 yılında Genel Başkan olmuş, partinin politikalarını ve programını
Milliyetçi Toplumcu düşünce çerçevesinde şekillendirmiş, Türk Milliyetçi
Hareketini partileştirmiştir.
Gençlik yıllarında Ziya Gökalp'in solidarist fikirlerinden etkilenen
Türkeş, kaleme aldığı Dokuz Işık doktrinin de Milliyetçi Toplumcu düşünceyi
açıklamış ve Türk Milliyetçi Hareketinde yeni bir gelenek inşa etmiştir. Türk
milletine liberal kapitalizm ve komünist sosyalizm dışında üçüncü bir yol
öneren Türkeş ve Milliyetçi Toplumcu düşünce 12 Eylül 1980 Askeri
Darbesine kadar Türk Milliyetçi Hareketinin ana ideolojisi konumunda
olmuştur.aha sonra doldurulacaktır.

Abstract:
Daha sonra doldurulacWith the Treaty of Westphalia in 1648, nationalism emerged in Western
Europe and developed during the Industrial Revolution and the Age of
Enlightenment. Following the French Revolution of 1789, it became an
ideology shaping the modern world. The Ottoman Empire encountered
nationalism through Balkan uprisings and approached it cautiously to protect
its territorial integrity. Due to the Ottoman social system, Turkish nationalism
emerged later.
By the late reign of Sultan Abdulhamid II, Turkish nationalism began to take
shape under intellectuals like Ziya Gökalp and Yusuf Akçura. It became the
main motivational force behind the National Struggle after the 1918 Armistice
of Mudros and one of the founding principles of the Republic of Turkey.
However, during the Republic's early years, Turkish nationalism did not
become the primary ideology of any political party despite the influence of
three major nationalist traditions.
After the May 27, 1960, military coup, Alparslan Türkeş, a nationalist officer,
was sent to New Delhi in 1961 following conflicts with the National Unity
Committee. Returning to Turkey, Türkeş joined the CKMP and became its
chairman in 1965, reshaping the party's policies based on Nationalist
Collectivist thought and institutionalizing the Turkish Nationalist Movement.
Influenced by Ziya Gökalp's solidarist ideas, Türkeş articulated his vision in
the "Nine Lights Doctrine," proposing a third path beyond liberal capitalism
and communist socialism. This nationalist collectivist ideology dominated the
Turkish Nationalist Movement until the September 12, 1980, military coup.aktır.