Sağlık çalışanlarının benlik kurguları ve stres düzeyleri arasında meşru olmayan görevlerin düzenleyicilik rolü, iş tatmini ve çalışan performansına etkileri: Kamu hastanesi örneği
The moderating role of illegitimate tasks between healthcare workers' self-construals and stress levels, the effects on job satisfaction and employee performance: A public hospital example
Yazar: AYSEL MUTLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERVER SEVİL AKYÜREK
İSTANBUL NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management

Özet:
Meşru olmayan görevlerin (MOG) çalışma süreçlerine etkileri araştırılmış olsa da, sağlık çalışanlarının benlik kurguları ile iş çıktıları ve stres arasında MOG'un düzenleyicilik rolü incelenmemiştir. Bu araştırma benlik kurguları, MOG ve stres arasındaki ilişkiyi ampirik olarak incelemektedir. Kamu hastanesinde çalışan 402 kişiden toplanan verilerin SmartPLS 4 programı ile YEM analizi gerçekleştirilmiştir. Sonuçlar; Benlik kurgularının iş tatmini, görev ve bağlamsal performans arasındaki ilişkinin anlamlı olduğunu, benlik kurgularının iş stresi ve iş tatminini üzerinde etkili olduğunu, benlik kurgusu ile görev ve bağlamsal performans arasında iş stresinin aracılık etkisi olduğunu ve ayrıca MOG'un iş stresini ve ÜKİD'i pozitif yönde etkilediğini,  iş stresinin görev performansını ve bağlamsal performansı ve iş tatminini negatif yönde etkilediğini, ÜKİD'i pozitif yönde etkilediğini ortaya çıkarmaktadır. MOG'un iş stresi ve görev performansı, iş stresi ve bağlamsal performans arasında düzenleyici etkisinin olduğu ve ayrıca MOG'un insanlıkçı benlik kurgusu ve iş stresi arasında pozitif yönde düzenleyici etkisinin olduğu açığa çıkmıştır. MOG'un kişisel benlik kurgusu ve iş stresi arasında da pozitif yönde düzenleyici etkisi olduğu araştırmanın sonuçları arasındadır. MOG'un benlik kurgularından insanlıkçı benlik ve kişisel benlik kurguları ile iş çıktıları arasında stres yaratan bir etken olarak düzenleyici rolü olduğu ilk kez ortaya çıkarılması bu araştırmanın özgün değerini ortaya koymaktadır. Sonuçlar, benlik kuramını, rol kuramını, benliğe saldırı olarak stres kuramını pekiştirmektedir. Bu araştırma, İK yöneticileri ve politika yapıcılar için sağlık çalışanlarının MOG temelli görev süreçlerinde yenilik yapılması ve stres düzeylerinin azaltılması yönünde ışık tutmaktadır.

Abstract:
Although the effects of illegitimate tasks (ILT) on work processes have been investigated, the moderating role of ILT between healthcare workers' self-construal and work outcomes and stress has not been examined. This research empirically examines the relationship between self-construals, ILT, and stress. SEM analysis of the data collected from 402 people working in a public hospital was conducted by SmartPLS 4 program. Results explored that self-construals have a significant effect on job satisfaction, task performance and contextual performance, job stress and job satisfaction. Also, job stress has mediating effect between self-construal and task performance and contextual performance. Besides, ILT creates job stress and CWB. The research reveals that job stress negatively effects task performance, contextual performance and job satisfaction, positively effects CWB. ILT has moderating effect between job stress and task performance, job stress and contextual performance, and also that ILT has moderating effect between humanistic self-construal and job stress. Among the results of the study, ILT has moderating effect between personal self-construal and work stress. Revealing for the first time that ILT has moderating role as a stress-inducing factor between the humanistic self and personal self-construals and work outcomes reveals the original value of this research. The results reinforce  self theory, role theory, and stress theory as an attack on the self. This research sheds light on HR managers and policy makers to innovate healthcare workers' ILT-based task processes and reduce their stress levels.