Okul müdürlerinin mesleki profesyonellikleri ile yaşam boyu öğrenme eğilimleri: Bir karma yöntem çalışması
The relationship between school directors' occupational professionalism and lifelong learning tendencies
Yazar: AHMET ŞAKİR YAZICI
Danışman: DOÇ. DR. BERTAN AKYOL
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Okul yöneticileri = School administrators ; Profesyonel yönetim = Professional management ; Profesyonellik = Professionalism ; Yaşam boyu öğrenme = Lifelong learning

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Muğla ili merkez ve ilçelerindeki görev yapan okul müdürlerinin mesleki profesyonellikleri ile yaşam boyu öğrenme eğilimleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Karma yöntemle yürütülen araştırmanın nicel boyutunda araştırmanın evrenini, Muğla ili merkez ve ilçelerinde, ilk ve ortaöğretim kurumlarında görev yapan 778 okul müdürü oluşturmaktadır. Nicel boyutta araştırmanın örneklemini ilkokul, ortaokul ve liselerde görev yapan 330 okul müdürü, nitel boyutta da çalışma grubunu 10 okul müdürü oluşturmaktadır.
Araştırmanın nitel boyutunda, okul müdürlerinin mesleki profesyonelliklerinin, mesleki özerklik faktörü hariç yüksek; nicel boyutunda ise tüm faktörlerde yüksek çıkmıştır. Nicel boyutta mesleki profesyonellik faktörleri arasında en sık gösterdikleri davranışlar ise sırası ile mesleki etik, karara katılım sağlama, mesleki özerklik, mesleki gelişme boyutlarında olmuştur. Nitel boyutta da bu sıralamanın hemen hemen aynı olduğu, ancak mesleki özerklik ve mesleki gelişim faktörlerinin sıralaması nitel boyutta yer değiştirmiştir. Araştırmanın nitel ve nicel boyutlarında araştırmaya katılan okul müdürlerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri yüksek; ancak nitel boyutta öğrenmeyi düzenlemede yoksunluk eğilimleri yüksek bulunmuştur. Nicel boyutta yaşam boyu öğrenme eğilimleri boyutları arasında okul müdürlerinin motivasyon ve sebatları yüksek, merak yoksunluğu ve öğrenmeyi düzenlemede yoksunlukları düşük çıkmıştır.
Araştırmanın nicel boyutunda genel mesleki profesyonellik ile genel yaşam boyu öğrenme eğilimleri arasında pozitif ve düşük düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Okul müdürlerinin yaşam boyu öğrenme eğilimlerinden sebat ve motivasyon, okul müdürlerinin mesleki profesyonelliğinin önemli bir yordayıcılarıdır. Okul müdürlerinin yaşam boyu öğrenme eğilimleri mesleki profesyonellikleri üzerinde anlamlı düzeyde etkilidir. Yaşam boyu öğrenme eğilimleri boyutları tümü birlikte, okul müdürlerinin mesleki profesyonellik düzeylerinin % 18'ini açıklamakta olup; davranış olarakfarklılık yaratmaktadır.

Abstract:
The purpose of the current study is to investigate the relationship between the occupational professionalism of the school directors working in the schools located in the city of Muğla and their lifelong learning tendencies. The population of the quantitative dimension of the current study employing the mixed research method is comprised of 778 school directors working in elementary and secondary schools in the city of Muğla. The sample of the quantitative dimension of the study consists of 330 school directors while the study group of the quantitative dimension of the study consists of 10 school directors.
In the quantitative dimension of the study, all the factors were found to be high except for the professional autonomy factor while in the qualitative dimension, all the factors were found to be high. The behaviours most frequently demonstrated from among the occupational professionalism by the school directors are professional ethics, allowing participation in decisions, professional autonomy and professional development in the descending order. In the qualitative dimension, this order was found to be always the same with just professional autonomy and professional development changing their places. In the quantitative and qualitative dimensions of the study, the participating school directors' lifelong learning tendencies were found to be high yet their tendencies of deprivation in regulating learning were found to be high in the qualitative dimension.In the quantitative dimension, from among the dimensions of lifelong learning tendencies, the school directors' motivation and perseverance were found to be high while their lack of curiosity and deprivation in regulating learning were found to be low.
In the quantitative dimension of the study, a positive, low and significant correlation was found between the school directors' general occupational professionalism and general lifelong learning tendencies. Perseverance and motivation, two of the school directors' lifelong learning tendencies, were found to be significant predictors of their occupational professionalism. The school directors' lifelong learning tendencies were found to significantly affect their occupational professionalism. All the lifelong learning tendencies together were found to explain 18% of the school directors' occupational professionalism yet not to lead to any behavioural differences.