Lise öğrencilerinin matematik öğrenme yaklaşımları ve matematik motivasyon düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between high school students' approach to mathematics learning and the mathematics motivation levels
Yazar: NAZLI ZEYNEP ÇAĞDAŞ
Danışman: DOÇ. DR. NECLA EKİNCİ
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Matematik eğitimi = Mathematics education ; Matematik öğretimi = Mathematics teaching

Özet:
Eğitim alanındaki en önemli amaçlardan biri, nitelikli bir öğrenmenin gerçekleşmesini sağlamaktır. Öğrenenin, öğrenme işine karşı olan niyeti ve istekliliği, öğrenmenin niteliğini doğrudan etkileyebilir. Öğrenen, anlam arama niyetinde ise çalışırken daha derinlemesine bir yaklaşım sergiler dolayısıyla öğrenme işine karşı daha istekli olur ve nitelikli bir öğrenme gerçekleştirebilir. Öğrenen, en kısa sürede, sadece temel gereklilikleri yerine getirme niyetindeyse çalışırken yüzeysel bir yaklaşım sergiler, dolayısıyla öğrenmeye karşı yeterince istekli olmaz ve sonuçta nitelikli bir öğrenmenin gerçekleşmesi de beklenemez. Bu bağlamda öğrenenlerin öğrenme yaklaşımları ve motivasyonları, öğrenmenin niteliği açısından önemlidir. Türkiye'de matematik öğrenme düzeyinin istenilen düzeyin çok altında olması, öğrenme yaklaşımlarının öğrenme ortamı ve sürecinden etkilenmesi, özellikle konu alanına göre değişiklik göstermesi, motivasyonun öğrenme üzerindeki etkisi, özel olarak matematik öğrenme yaklaşımları ve matematik motivasyonunun incelenmesini gerektirmektedir. Bu bağlamda yapılan bu araştırmanın amacı 11. sınıf öğrencilerinin matematik öğrenme yaklaşımları ve matematik motivasyon düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Ayrıca lise öğrencilerinin matematik öğrenme yaklaşımları ve matematik motivasyon düzeyleri cinsiyet, anne ve babanın öğrenim düzeyi, okul türü değişkenlerine göre ele alınmıştır. Nicel araştırma yöntemlerinden olan ilişkisel tarama modeline uygun tasarlanmıştır. 
Araştırma, 2020-2021 eğitim öğretim yılında Muğla ilinin Menteşe ilçesindeki öğrenim görmekte olan 463 lise öğrencisinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Matematik Öğrenme Yaklaşım Ölçeği ve Matematik Motivasyon Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın verilerin çözümlenmesinde betimsel istatistikler, ikili ve çoklu karşılaştırma istatistikleri ve çoklu regresyon analizleri yapılmıştır. 
Araştırmanın sonuçlarına göre öğrencilerin matematik dersini yüzeysel öğrenme düzeyleri düşük, derinlemesine öğrenme düzeyleri orta düzeydedir. Öğrencilerin derinlemesine öğrenme yaklaşımları okul türüne göre anlamlı farklılık göstermektedir. Öğrencilerin yüzeysel öğrenme yaklaşımları, cinsiyete, annenin eğitim durumuna ve okul türüne göre anlamlı farklılık göstermektedir. Öğrencilerin matematik motivasyonları orta düzeydedir. Öğrencilerin matematik motivasyon düzeylerinin, okul türü değişkenine göre anlamlı düzeyde farklılaştığı saptanmıştır. Öğrencilerin matematik öğrenme yaklaşımlarının, matematik motivasyonunun önemli bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir. 
Bu bağlamda öğrencilerin derinlemesine öğrenme yaklaşımlarını destekleyici öğrenme yaşantılarının oluşturulmasının, öğrencilerin motivasyonlarının artmasına katkı sağlaması beklenebilir.

Abstract:
One of the most important goals in the field of education is to ensure the realization of quality learning. The learner's intention and willingness to learn can directly affect the quality of learning. If the learner intends to seek meaning, he or she will take a more in-deep approach while working, so they will be more willing to learn and can perform a quality learning. If the learner only intends to fulfill the basic requirements as soon as possible, he or she will show a surface approach while working, so they will not be willing enough to learn and a qualified learning cannot be expected as a result. In this context, the learning approaches and motivations of the learners are important in terms of the quality of learning. The fact that the level of mathematics learning in Turkey is far below the desired level, the learning approaches being affected by the learning environment and the process, especially changes by the subject area, the effect of motivation on learning, especially mathematics learning approaches and mathematics motivations require examination. In this context, the aim of this study is to investigate the relationship between 11th grade students' approaches to learning mathematics and their mathematics motivation levels. In addition, high school students' mathematics learning approaches and mathematics motivation levels were analyzed by the variables of gender, education level of parents, and school type.
It was designed in accordance with the relational survey model, which is one of the quantitative research methods.
The research was carried out with the participation of 463 high school students studying in the Menteşe district of Muğla province in the 2020-2021 academic year. Personal Information Form, Mathematics Learning Approach Scale and Mathematics Motivation Scale were employed as data collection tools. Descriptive statistics, pairwise and multiple comparison statistics and multiple regression analyzes were used to analyze the data of the research. 
According to the results of the research, students' surface learning levels of mathematics are low and deep learning levels are moderate. Students' deep learning approaches differs significantly by the type of school. Students' surface learning approaches differ significantly by gender, mother's educational status and school type. Mathematics motivation levels of students are moderate. It was determined that students' mathematics motivation levels differed significantly by the school type variable.
It has been revealed that students' approaches to learning mathematics are an important predictor of their mathematics motivation.
In this context, it can be expected that the creation of learning experiences that support deep learning approaches of students will contribute to the increase of students' motivation.