Mythos'tan Logos'a felsefenin imkânı felsefenin doğuşunda Yunan dini düşüncesinin işlevi üzerine bir inceleme
The possibility of philosophy from Mythos to Logos: An examination on the function of Ancient Greek religious thought in the birth of philosophy
Yazar: ENES ALTIPARMAK
Danışman: DOÇ. DR. YAKUP AKYÜZ
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion ; Felsefe = Philosophy

Özet:
İnsanlık tarihinde felsefi düşüncenin neden Antik Yunan medeniyetinde ortaya çıktığı her zaman bir merak konusu olmuştur. Bu soru etrafında pek çok araştırmacı farklı görüşler ortaya koyarak cevaba bir adım daha yaklaşmaya çalışmışlardır. Yapılan çalışmalardan yola çıkarak değerlendirildiğinde Antik Yunan medeniyetinin zihinsel arka planında oldukça zengin bir kültürün var olduğu anlaşılmaktadır. Yunan medeniyetinin sahip olduğu kültürel zenginliğe bakıldığında Yunanlıların dışa dönük bir medeniyet olarak diğer medeniyetlerle her zaman iletişim halinde oldukları görülmektedir. Bunun yanı sıra Yunan coğrafyası bazı dönemlerde çeşitli göçlere maruz kalmış bu durum beraberinde çok kültürlü bir yapıyı getirmiştir. Yunan medeniyetinin kültürel yapısı içerisinde önemli bir yere sahip olan Yunan dini düşüncesi incelememizin odak noktasını oluşturmakla beraber felsefi düşüncenin doğuşuna önemli bir imkân sağladığı düşünülmektedir. Bu nedenle incelememizin "İlkel Doğa Felsefesi: Mythos" başlıklı ilk bölümünde mitlerin mahiyeti üzerinde tartışılarak Yunan medeniyetinde mitlere yönelik çeşitli bakış açıları değerlendirilmiştir. "Mythos'tan Logos'a Yunan Dini Düşüncesi" başlıklı ikinci bölümde Yunan dini düşüncesinde teogoni ve kozmogoni konularına değinilerek varlık, tanrısal olan ve tanrı-insan ilişkisi ele alınmıştır. "Felsefenin Zaferi: Yunan Aydınlanması" başlıklı üçüncü bölümde ise felsefenin doğuşunda Yunan dini düşüncesinin ne gibi bir etkisinin olduğu veya olmadığı tartışılmıştır. İncelememizin ana eksenini oluşturan bu konular etraflı bir şekilde tetkik edilerek felsefi düşüncenin doğuşunda Yunan dini düşüncesinin sağladığı imkân aydınlatılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
The emergence of philosophical thought in the history of humanity has always been a subject of curiosity, particularly concerning why it arose in Ancient Greek civilization. Many researchers have attempted to approach an answer to this question by offering various perspectives. Based on the studies conducted, it is understood that Ancient Greek civilization had a rich cultural background. Examining the cultural richness possessed by the Greek civilization reveals that the Greeks were an outward-looking society, constantly in communication with other civilizations. Additionally, the geography of Greece experienced various migrations at different periods, leading to a multicultural society. Within the cultural structure of Greek civilization, Greek religious thought holds an important place, believed to have provided significant opportunities for the emergence of philosophical thought. Therefore, the focus of our examination is on Greek religious thought, particularly in the first part titled "Primitive Nature Philosophy: Mythos," where the nature of myths is discussed, and various perspectives on myths in Greek civilization are evaluated. In the second part titled "From Mythos to Logos: Greek Religious Thought," topics of theogony and cosmogony in Greek religious thought are addressed, discussing existence, the divine, and the relationship between gods and humans. The third part titled "Triumph of Philosophy: Greek Enlightenment" discusses the influence, if any, of Greek religious thought on the emergence of philosophy. By thoroughly examining these topics, our study aims to shed light on the opportunities provided by Greek religious thought for the emergence of philosophical thought.