Türkiye`de toplam faktör verimliliği ve büyüme
Total factor productivity and growth in Turkey
Yazar: DİLEK ÖZDEN
Danışman: DOÇ.DR. FUAT ERDAL
Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
TÜRK YE'DE TOPLAM FAKTÖR VER ML L Ğ VE BÜYÜMED LEK ÖZDENÖZETYeryüzünde üretim faktörlerinin miktarı sınırlıdır. nsan ihtiyaçları ise sınırsızdır. ştebu sınırlı kaynaklarla sınırsız ihtiyaçların karşılanabilmesi için mevcut kaynakların en etkinşekilde kullanılması gerekmektedir. Kaynakların etkin kullanımı sonucunda verimlilikte artışortaya çıkacaktır. Verimlilikte meydana gelen artış üretim artışı ile sonuçlanacaktır. Üretimartışı ise ekonomik büyümeyi sağlayacaktır.Üretim artışında önemli bir etken olan teknoloji ise, verimlilik ile birlikte kullanılanbir kavramdır. Çünkü teknolojik gelişme doğrudan verimliliği arttıracaktır. Bir ülkeninteknolojik gelişmeyi sağlayabilmesi için ya teknolojiyi kendisinin üretmesi ya da dışarıdanalması gerekmektedir. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler, yeteri kadar sermayeye sahipolmadıklarından dolayı teknolojiyi dışarıdan almaktadırlar.Türkiye, 1980 yılına kadar ithal ikameci politika izlemiştir. Bu yüzden 1980 yılınakadar ülke içindeki teknolojiyle sınırlı kalmıştır. Bunun sonucu olarak imalat sanayi şirketleriküçük işletmeler haline dönüşmüştür. 1980 yılından sonra ithalatın serbest bırakılması ileteknoloji daha kolay ulaşılır hale gelmiştir. Bu ise Türkiye'de teknoloji artışı ile birlikteverimlilik artışını da getirmiştir.Türkiye'de imalat sanayi ve alt sektörlerindeki kısmi ve toplam faktör verimliliklerinianaliz etmeyi amaçlayan bu çalışmada, öncelikle verimlilik kavramının tanımı ve ölçümleriüzerinde durulmuş, sonra iktisadi büyüme modellerinde verimliliğin yeri özetlenmiştir.1973-2001 dönemini kapsayan çalışmada imalat sanayinde ve sekiz alt sektöründeverimlilik analizleri yapılmıştır. Her bir sektör için, Solow büyüme modeli kullanılaraktahmin edilen modellerden yola çıkılarak sektörel ve toplam imalat sanayinde emeğin vesermayenin marjinal verimlilikleri hesaplanmıştır. Analizler kamu ve özel sektör ayrımı iletekrarlanarak, kaynak kullanımı ve verimlilik bakımından karşılaştırmalar yapılmıştır.

Abstract:
TOTAL FACTOR PRODUCTIVITY AND GROWTH IN TURKEYD LEK ÖZDENSUMMARYThe factos of production are limited while the needs of human beings are not. It isnecessary to use these resources efficiently in order to satisfy all those needs. Productivitygrowth is associated with efficiency. Increased productivity will increase production and theneconomic growth.Technology is also vital importance for productivity. A country can either develop andimprove technology itself or import it. Many developing countries like Turkey have totransfer technology due to the lack of capital stock.Turkey followed an import substitution development strategy until 1980, thus the levelof technology was limited. There were many small scale companies. With the introduction ofexport-oriented development strategy in 1980, transfer of technology through trade becameeasier and that caused significant productivity growth.This study aims to analyse partial and total factor productivity in manufacturingindustry and its sub-sectors in Turkey. Initially, definition and measurement of productivityare explained and the main growth models are summarised.The study covers the 1973-2001 period and carries out productivity analyses inmanufacturing sectors. Using the Solow growth model, a single model is estimated for eachsector and then productivity of labour and capital together with total factor productivity arecalculated. The analyses are repeated for public and private sectors for comparison.