Deneysel sirkadiyen ritim modelinde beslenme zamanlaması ve omega-3 desteğinin metabolizma üzerine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of nutritional timing and omega-3 support on metabolism in experimental circadian rhythm model
Yazar: RABİA DEVECİ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA SAYGIN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoloji = Physiology

Özet:
Günümüzde modern yaşamında etkisiyle vücut iç saatimiz ve dış faktörlerin arasındaki senkronizasyonun bozulması sonucu fizyolojik, biyokimyasal ve davranışsal durumlarımızda görülen problemler gittikçe artmaktadır. Yapılan son araştırmalar omega-3 desteğinin genel sağlık üzerine yararlı etkilerini öne çıkarmıştır. Çalışmamızda sirkadiyen ritmi bozulan genç sıçanlarda metabolik homeastazın bozulmasına bağlı olumsuz etkileri ve omega-3 desteğinin koruyucu etkisi araştırılmıştır.
Spraque Dawley ırkı dişi 8 haftalık sıçanlar, kontrol grubunda 6, SR grubunda 7, BY ve KT grubunda 8 adet olmak üzere rastgele 4 gruba ayrıldı. Her gruba 10 gün boyunca 12/12 aydınlık karanlık döngüsünde adaptasyon uygulandı. Daha sonra kontrol grubu hariç bütün gruplara 3 gün 12/12 aydınlık karanlık, sonraki 24 saat boyunca ışık, sonraki 3 gün 12/12 karanlık aydınlık sirkadiyen ritim bozukluğu oluşturma metodu deney süresince düzenli sikluslarla uygulandı. Kontrol ve SR grubundaki sıçanlar 25 gün boyunca serum fizyolik ile gavaj stresine tabi tutuldu. BY grubundaki sıçanlara 25 gün boyunca oral gavajla 400 mg/kg/gün balık yağı verildi. KT grubundaki sıçanlara 25 gün boyunca 1000 mg/kg/gün keten tohumu yağı oral gavajla verildi. Sıçanlar anestezi altında sakrifiye edilerek karaciğer dokusu çıkartıldı.
Biyokimyasal analizlerde karaciğer hasarı biyobelirteçleri olan ALT (alanin aminotransferaz) ve AST (aspartat transaminaz) serum düzeyleri incelendi. AST parametresinde kontrol grubu ile diğer tüm gruplar arasında anlamlı farklılık bulundu (p=0,00). Kontrol grubundakilerin ortalaması diğer gruplara göre daha düşük ortalamaya sahiptir. ALT parametresinde kontrol grubu ile diğer tüm gruplar arasında anlamlı farklılık bulundu (p=0,00). Kontrol grubundakilerin ortalaması diğer gruplara göre daha düşük ortalamaya sahiptir.
Histopatolojik analizler, IL-1β, myeloperoksidaz, SIRT ekspresyonları immunohistokimyasal olarak incelendi. Histopatolojik olarak SR grubunda karaciğerde dejenerasyon, hiperemi ve inflamasyonda belirgin artış, BY ve KT gruplarında bu bulgularda belirgin azalma, BY grubunda bu azalmanın daha belirgin olduğu görüldü. İmmünohistokimyasal olarak karaciğerde SR grubunda IL-1β, myeloperoksidaz ekspresyonlarında belirgin artış, BY ve KT gruplarında bu ekspresyonlarda azalma görüldü. SIRT ekspresyonunda SR grubunun karaciğerlerinde önemli ölçüde azalma, BY ve KT gruplarında ekspresyonlarda artış şekillendiği ancak bu artışın her iki grupta da çok belirgin olmadığı saptandı. Sonuçta sirkadiyen ritim bozukluğunun karaciğer dokusunda dejenerasyon ve stres yarattığı, balık yağı ve keten tohumu yağının ise bu bulguları iyileştirici etkisi olduğu ortaya konuldu.

Anahtar kelimeler: Sirkadiyen ritim, Karaciğer, Metabolizma, Omega-3, Balık yağı, Keten tohumu yağı

Abstract:
Nowadays, with the influence of modern life, the problems seen in our physiological, biochemical and behavioral states are increasing as a result of the desynchronization between our internal body clock and external factors. Recent research has highlighted the beneficial effects of omega-3 supplementation on general health. In our study, the negative effects of metabolic homeostasis in young rats with disrupted circadian rhythm and the protective effect of omega-3 supplementation were investigated.
Spraque Dawley type female 8-week-old rats were randomly divided into 4 groups: 6 in the control group, 7 in the SR group, and 8 in the BY and KT groups. Each group was adapted to a 12/12 light-dark cycle for 10 days. Then, the circadian rhythm creation method of 12/12 light-dark for 3 days, light for the next 24 hours, and 12/12 dark-light for the next 3 days was applied to all groups except the control group in regular cycles throughout the experiment. Rats in the control and SR groups were subjected to gavage stress with serum physiolic for 25 days. Rats in the BY group were given 400 mg/kg/day fish oil by oral gavage for 25 days. Rats in the KT group were given 1000 mg/kg/day flaxseed oil by oral gavage for 25 days. The rats were sacrificed under anesthesia and liver tissue was removed. Histopathological analyses, IL-1β, myeloperoxidase and SIRT1 expressions were examined immunohistochemically.
In biochemical analyses, serum levels of ALT (alanine aminotransferase) and AST (aspartate transaminase), which are biomarkers of liver damage, were examined. A significant difference was found in the AST parameter between the control group and all other groups (p = 0.00). The average of the control group is lower than the other groups. A significant difference was found in the ALT parameter between the control group and all other groups (p = 0.00). The average of the control group is lower than the other groups.
Histopathologically, a significant increase in liver degeneration, hyperenemia and inflammation was observed in the SR group, a significant decrease in these findings was observed in the BY and KT groups, and this decrease was more pronounced in the BY group. Imminohistochemically, a significant increase in IL-1β and myeloperoxidase expressions was observed in the liver in the SR group, while a decrease in these expressions was observed in the BY and KT groups. It was determined that there was a significant decrease in SIRT expression in the livers of the SR group, and an increase in expression in the BY and KT groups, but this increase was not very significant in both groups.
As a result, it was revealed that circadian rhythm disorder caused degeneration and stress in the liver tissue, and fish oil and flaxseed oil had a healing effect on these findings. As a result, it was revealed that circadian rhythm disorder causes degeneration and stress in the liver tissue, and fish oil and flaxseed oil had a healing effect on this findings.
Key words: Circadian rhythm, Liver, Metabolism, Omega-3, Fish oil, Flaxseed oil