Güncellenen 5. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi (Erzurum ili örneği)
The evaluation of updated 5-year class social studies programme according to teachers. (Erzurum sample)
Yazar: VEHBİ ŞARA
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE TEYFUR
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Erzurum = Erzurum ; Program değerlendirme = Program evaluation ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretim programları = Teaching curriculums ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu çalışmada güncellenen 5. sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı(SBDÖP)'na ilişkin öğretmen görüşlerini değerlendirmek amaçlanmıştır. Çalışmanın örneklem grubunu 2017-2018 eğitim öğretim yılında Erzurum ilinin metropol ilçelerinde (Aziziye, Palandöken, Yakutiye) görev yapan 62'si kadın ve 106'sı erkek olmak üzere toplam 168 sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır.
Bu araştırmanın modeli, nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin kullanıldığı karma modeldir. Nicel araştırma verilerin analizi SPSS 22.00 istatistik paket programıyla yapılmıştır. Cinsiyet ve hizmet içi kurs veya seminere katılma durumunun tespiti değişkenleri için T testi, mesleki kıdem ve öğrenim durumu değişkenleri için Kruskal Wallis H testi uygulanmıştır. Nitel araştırma verileri ise içerik analizi yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir.
Öğretmenlerin ankete verdikleri yanıtlara göre; 5. SBDÖP'nin genel amaçları, vizyonu, içeriği, öğrenme ve öğretme süreçleri, ölçme ve değerlendirme ile uygulama boyutları öğretmenlerin beklentilerini karşıladığı görülmektedir. Sosyal bilgiler öğretmenleri arasında cinsiyet, kıdem, eğitim durumu, hizmet içi eğitim kursu ya da seminerlere katılım faktörleri değişkenlerine göre anlamlı fark görülmemiştir.
Öğretmenlerin görüşme formuna verdikleri yanıtlara göre; öğretmenler, 5.sınıf SBDÖP'nin amaçlarının gerçekleşmesi için öğretmenlerin; rehber, birikimli, tecrübeli ve davranışları ile örnek olması, sınıf içerisinde olumlu eğitim öğretim ortamı oluşturması ve programı benimsemesi gerektiği vurgulamışlardır. Ayrıca, öğrencilerin öğrenmeye, derse ilgi duymaya, doğrudan etkinliklere katılmaya, kabullerini ve yeteneklerini sosyal ortamda davranışa dönüştürmeye gönüllü olmaları gerektiğini ifade etmişlerdir. Ailelerin öğretmenle işbirliği içinde olması ve eğitim öğretim sürecinin her safhasında desteklerinin alınması programın amacına ulaşmasında büyük katkı sağlayacağını belirtmişlerdir. Buna ek olarak okul ortamı ve imkanları iyi olması gerektiğini vurgulamışlardır. Kazanım sayısının azaltılmasını ve bazı kazanımların birleştirilmesini faydalı bulmuşlardır. Kazanımların sınıf düzeyine (öğrenci seviyesine ) uygun, sade ve anlaşılır olduğunu ifade etmişlerdir. Kazanımlar ile içeriğin örtüşmekte olduğunu, içeriğin sade ve öğrencilerin seviyesine uygun olduğunu fakat bazı konuların öğrencilerin öğrenme düzeyinin üzerinde olduğunu vurgulamışlardır. Çeşitli ölçme ve değerlendirme yöntemlerinin kullanılmasına olanak tanıdığını fakat ölçme ve değerlendirme çalışmalarının yetersiz olduğunu belirtmişlerdir. Öğretmenler programı uygulanabilir olduğunu fakat kalabalık sınıflarda kazanımların öğrencilere kazandıramadıklarını ifade etmişlerdir. Ayrıca ders saatinin yetersizliğini ve ders saatinin artırılması gerektiğini vurgulamışlardır.

Abstract:
In this study it is aimed to investigate Social Studies teachers' Ideas about updated 5-year class Social Studies programme..The sampling group of this study consists of 62 female and 106 male totally 168 Social Studies teachers who work in three central town of Erzurum between 2017-2018 academic year.
The model of this research is a mixed model using quantitative and qualitative research methods. SPSS 22.00 statistical package program was used to analyze the quantitative data. T test was used for variables of determination of gender and participation in an in-service course or seminar and Kruskal Wallis H test for variables of seniority and professional status. Qualitative research data were evaluated using content analysis method. 
According to the answers of the teachers, the general objectives, vision, content, learning and teaching processes, measurement and evaluation and application dimensions of 5th SBDÖP meet the expectations of the teachers. Meaningful difference considering gender, seniority, education status, in-service training course or seminar attendance factors amongst social studies teachers has not been observed.
According to the answers given by the teachers to the interview form, in order to realize the aims of 5th SBDÖP; It is emphasized that the student should be a guide, cumulative, experienced and a model with his / her behaviors, create a positive education and training environment in the classroom and adopt the program. It  is reported  that students should volunteer to learn, to be interested in the lesson, to participate in direct activities and to transform their acceptance and abilities into behavior in social environment. They stated that the cooperation of the families with the teachers and their support at every stage of the education process will contribute to the achievement of the program. In addition that , school facilities and environment should be well-developed. Decreasing the number of acquisitions and combining some acquisitions will be useful. These acquisitions are simple, understandable and suitable for students . Acquisitions and content are covering each other , content is suitable for students but some subjects are more complex than students' level. Although various quantification consideration methods can be used, quantification and consideration exercises at the end of unit are suitable but not sufficient and because of that increasing the number of different activities is concluded. It is an applicable programme but in a crowded class whole acquisitions can not be applied to all students. Additionally; because of insufficient course hours, some activities can not be applied so increasing the course hours is decided.