Abdullah b. Selâm'ın tefsir ilmindeki yeri
The place of Abdullah b. Salam in the science of tafsir
Yazar: MEHMET ALİ ÜZÜM
Danışman: DOÇ. DR. HALİL HACIMÜFTÜOĞLU
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Din = Religion
Dizin: Abdullah bin Selam = Abdullah bin Selam ; Tefsir = Commentary ; İsrailiyyat = Israilliyat

Özet:
Bu çalışmamızın amacı Abdullah b. Selâm (r.a.)'ın tefsir ilmindeki konumunu açıklamaktır. Bu vesileyle öncelikle çalışmamızın birinci bölümünde Abdullah b. Selâm'ın hayatını incelemeye çalıştık. Bu bölümde elde ettiğimiz bilgilere göre Abdullah b. Selâm, Medine'de yaşamış olan Yahudilerin Benî Kaynukā' kabilesine mensuptur. Abdullah b. Selâm, Yahudilerin büyük bilginlerinden sayılırdı. Hz. Muhammed (s.a.s.)'in Medine'ye hicreti esnasında Müslüman olmuştur. Aynı zamanda kabilesini de İslâm'a davet etti ve kısmen de olsa Yahudilerin Müslüman olmasına vesile olmuştur. Abdullah b. Selâm'ın gerek Hz. Peygamber tarafından cennetle müjdelenmesi gerek ilim ve irfan bakımından önemli bir konumda olması hasebiyle kendisi sahâbe arasında saygı duyulan kişiler arasında bulunurdu. Çalışmamızın gayesi konumunda olan ikinci bölümde ise Abdullah b. Selâm'ın tefsir ilmindeki yerini izah etmek için onunla ilişkilendirilen ayetleri, tefsir ettiği âyetleri ve İsrâiliyat ile olan bağını ortaya koymaya çalıştık. Bu bölümde tespit ettiğimiz bilgilere göre müfessirler tarafından birçok âyetin onun hakkında nâzil olduğu veya onunla ilgili olduğu ifade edilmiştir. Kendisiyle ile ilgili olduğu bildirilen bu âyetlere göre Abdullah b. Selâm, İslâm dinini tamamen benimseyen, Hz. Muhammed'in Allah'ın elçisi olduğuna şahitlik yapan ve ilimde derinliğe ulaşmış bir kişi olarak tarif edilmiştir. Bilgin bir kişi olması hasebiyle yaratılış, peygamberlerin hayatı, önceki kavimler, faiz ve kıyâmet ahvali gibi birçok konuda tefsirler yapmıştır. Kurân'ın yanı sıra Tevrat'ın bilgisine de sahip olduğu için Kur'ân'ı tefsir ederken İsrâiliyat ile ilgili bilgilerden istifade etmiştir. Fakat bu konuda kendisi güvenilir birisi olarak kabul edildiği için tefsir ve hadis âlimleri tarafından eleştirilmemiştir. Abdullah b. Selâm, Hz. Peygamber'den birçok hadis rivâyet etmiş olup Muâviye döneminde Medine'de vefat etmiştir.

Abstract:
The aim of this study is to explain the place of Abdullah b. Salam in the science of tafsir. On this occasion, we first tried to examine the life of Abdullah b. Salam in the first part of our study. According to the information we obtained in this section Abdullah b. Salam belongs to the Banu Kaynuka tribe of the Jewishs which lived in Madina. Abdullah b. Salam was considered one of the great scholars among the Jews. He became a Muslim during the migration of Prophet Muhammad to Medina. He also invited his own tribe to Islam and partially conduced to the Jews become Muslims. Due to Abdullah b. Salam was heralded with the news of entering paradise by Prophet Muhammad and his significant position in terms of knowledge and wisdom, he was revered among the companions (Sahaba) as a respected figüre. In the second part, which is the purpose of our study, to explain the place of Abdullah b. Salam in the science of tafsir we tried to reveal the verses associated with him, the verses he interpreted, and his connection with Israiliyat. According to the information we have found in this section, many verses have been stated by the commentators to have been revealed about him or to be related to him. According to these verses, Abdullah b. Salam is described as a person who fully embraced the religion of Islam, who testified that the Prophet Muhammad was the messenger of Allah, and who had reached the depths of knowledge. As he was a scholar, he commented on many subjects such as creation, the life of the prophets, previous communities, interest, and the events of the doomsday (Qiyamah). Since he had knowledge of the Torah as well as the Qur'an, he made use of the knowledge of Israiliyyat in his exegesis of the Qur'an. However, he was not criticized by the scholars of tafsir and hadith because he was considered a trustworthy person. Abdullah b. Salam narrated many hadiths from the Prophet and passed in Madina away during the reign of Muawiyah.