20-35 yaş grubu egzersiz yapanlarda egzersiz bağımlılığı ve beden algısı ilişkisi
The relationship between exercise dependence and body apprecition perception in exercisers aged 20 - 35 years
Yazar: FURKAN SARIÖZKAN
Danışman: PROF. DR. AYSEL PEHLİVAN
Haliç Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Günümüzde sosyal medya etkisi, fitness endüstrisinin büyümesi, toplumsal baskı ve güzellik standartları, bireyler arasında egzersiz bağımlılığı ve olumsuz beden algısı sorunlarına yol açmaktadır. Bu bağlamda, bilinçli bir yaklaşım benimsemek, medya mesajlarına eleştirel bakmak ve bireysel ihtiyaçlara uygun bir sağlıklı yaşam tarzı geliştirmek önemlidir. Bu çalışmada 20 – 35 yaş aralığında spor salonlarında egzersiz yapan bireylerde egzersiz bağımlılığı ve beden algısı arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Bu çalışmada egzersiz yapan aktif bireylerde egzersiz bağımlılığı ve beden algısı arasındaki ilişkiyi belirlemek amaçlanmıştır. Çalışmanın evreni İstanbul Anadolu yakasında egzersiz alışkanlığı olan yetişkin bireylerdir. Çalışmanın örneklem grubu ise, İstanbul Ümraniye ilçesinde bulunan iki ayrı spor merkezlerinde 20 – 35 yaş aralığındaki egzersiz yapan gönüllü bireylerdir. Çalışmada çevrimiçi anket yöntemi kullanılmıştır. Veriler, kişisel bilgi formu, Egzersiz Bağımlılığı Ölçeği (EBÖ) ve Bedeni Beğenme Ölçeği (BBÖ) ile toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde IBM-SPSS Statistics 23 programı kullanılmış olup verilerin normallik analizi çarpıklık ve basıklık (skewness-kurtosis) değerleri ile değerlendirilmiştir. İkili karşılaştırmalar için bağımsız örneklem t-testi, Pearson Korelasyon Analizi yapılmıştır. Çalışmanın güven aralığı p ≤0,05 olarak alınmıştır. Çalışmamızda katılımcıların doldurduğu anketler sonucunda Egzersiz Bağımlılığı Ölçeği üç alt boyutu ile Bedeni Beğenme Endeksi arasında bir ilişki bulunmuştur. EBÖ-21 alt boyutu 'geri çekilme etkileri' ile 'BBÖ' (r=-,254; p<,05) ve 'devamlılık' ile 'BBÖ' (r=-,169 ; p<,05)  arasında istatistiksel olarak ters yönde anlamlı, EBÖ-21 alt boyutu 'tolerans' ile 'BBÖ' (r=,168 ; p<,05) arasında ise istatistiksel anlamda pozitif yönde anlamlı bir ilişki belirlenmiştir. Sonuç olarak Çalışmaya katılan kişilerde egzersiz bağımlılığı puanı artıkça bedeni beğenme puanı düşmektedir. Bununla birlikte kişide egzersiz bağımlılığı var ise bedeni beğenme oranının düşük olduğu söylenebilir.

Abstract:
Nowadays, social media influence, the growth of the fitness industry, societal pressure and beauty standards lead to exercise dependence and negative body image issues among individuals. In this context, it is important to adopt a conscious approach, look critically at media messages and develop a healthy lifestyle that suits individual needs. This study examined the relationship between exercise dependence and body apprection perception in individuals between the ages of 20 and 35 who exercise in gyms. This study aimed to determine the relationship between exercise dependence and body pprecition perception in active individuals who exercise. The population of the study was adults with exercise habits on the Anatolian side of Istanbul. The sample group of the study is volunteer individuals between the ages of 20 - 35 who exercise in two different sports centers in Ümraniye district of Istanbul. Online survey method was used in the study. Data were collected using a personal information form, the Exercise Dependence Scale (EDS) and the Body Appreciation Scale (BAS). IBM-SPSS Statistics 23 program was used for statistical analysis of the data and normality analysis of the data was evaluated with skewness and kurtosis values. Independent sample t-test and Pearson Correlation Analysis were used for pairwise comparisons. The confidence interval of the study was taken as p≤0.05. In our study, as a result of the questionnaires completed by the participants, a relationship was found between the three sub-dimensions of the Exercise Dependence Scale and the Body Dependence Index. A statistically inversely significant relationship was found between 'withdrawal effects' and 'BCI' (r=-,254; p<,05) and between 'persistence' and 'BCI' (r=-,169; p<,05), and a statistically significant positive relationship was found between 'tolerance' and 'BCI' (r=,168; p<,05). As a result, as the exercise dependence score increases, the body appreciation score decreases. However, if the person has exercise dependence, it can be said that the body appreciation rate is low.