Liselerde kriz yönetimine ilişkin yönetici ve öğretmen görüşleri
Administrators' and teachers' opinions on crisis management in high schools
Yazar: SEVDA ÖZSEZER
Danışman: DOÇ. DR. AYCAN ÇİÇEK SAĞLAM
Uşak Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Kriz = Crisis ; Kriz yönetimi = Crisis management ; Lise öğretmenleri = High schools teachers ; Okul yöneticileri = School administrators ; Okul yönetimi = School administration ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Yönetim becerileri = Management skills ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Uşak ili merkez ilçede bulunan liselerde görev yapan yönetici ve öğretmenlerin okullarda kriz yönetimine ilişkin görüşlerini çeşitli değişkenlere göre belirlemektir. 

Nicel yöntem kullanılarak yapılan araştırmanın evrenini, 2013-2014 eğitim-öğretim yılında Uşak ili merkez ilçesinde bulunan 19 lise ve bu okullarda görev yapan 86 yönetici, 818 öğretmen oluşturmaktadır. İlgili evrenden örneklem alma yoluna gidilmemiş, çalışma evreninde yer alan tüm yönetici ve öğretmenlere anket uygulanmıştır. Dağıtılan ölçeklerden, 370 öğretmen ve 42 yönetici ölçeği değerlendirilmeye alınmıştır. Veriler, Aksu ve Deveci (2009) tarafından geliştirilen İlköğretim Okulu Müdürlerinin Kriz Yönetimi Becerileri Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırma verilerinin çözümlenmesinde betimsel istatistiklerin yanı sıra t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Tukey anlamlılık testi kullanılmıştır. Verilerin çözümlenmesinde SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 17.0 paket programı kullanılmıştır. 

Araştırma bulgularına göre, okul yönetimlerinin kriz yönetim becerilerine ilişkin öğretmen görüşleri genel olarak kriz sürecinin bütününe ilişkin olarak "bazen" düzeyinde çıkarken, yönetici görüşleri "çoğunlukla" düzeyinde bulunmuştur. 
 
Okul yönetimlerinin kriz yönetimi becerilerine ilişkin öğretmen görüşleri cinsiyet ve okul türü değişkenine göre karşılaştırıldığında, kriz anı ve kriz sonrası boyuta ilişkin olarak bayan öğretmenlerin görüşleri ile erkek öğretmenlerin ve genel lise öğretmenleri ile meslek lisesi öğretmenlerinin görüşleri arasında anlamlı fark bulunmuştur. Buna göre, erkek öğretmenler, bayan öğretmenlere göre; genel lise öğretmenleri, meslek lisesi öğretmenlerine göre okul yönetimini kriz anı ve kriz sonrası yönetim becerilerinde daha yeterli değerlendirmişlerdir. Ayrıca, tüm alt boyutlarda hizmet içi eğitime katılan öğretmenler okul yönetimlerini kriz yönetim becerilerinde daha yeterli bulunmuştur.

Okul yönetimlerinin kriz yönetim becerilerine ilişkin yönetici görüşleri görev türü değişkenine göre kriz süreci genelinde karşılaştırıldığında, okul müdürleri ile müdür yardımcılarının görüşleri arasında anlamlı farklılık vardır. Buna göre, müdürler, müdür yardımcılarına göre okul yönetimini, kriz süreci yönetim becerilerinde daha yeterli görmektedir.

Abstract:
The purpose of this study is to gain a determination of what the teachers and administrators working in high schools located in the Central District of Uşak province consider about crisis management in schools in accordance with different variables.

The population of the research- which was conducted using the quantitative method- was composed of the 19 high schools located in the Central District of Uşak province, 86 managers and 818 teachers working in these schools during the 2013-2014 academic year. The research sample was not composed from the related population but  the questionnaire was applied to all administrators and teachers from the population of the research. The scales of 370 teachers and 42 administrators of the distributed scales were assessed. The data were collected through the Scale of Primary School Principals' Crisis Management Skills, which was developed by Aksu and Deveci (2009). In the analyses of research data as well as descriptive statistic, t-test, one way variance analysis (ANOVA)  and Tukey significance test was used. The data was analyzed by SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 17.0 package program.

According to the research findings, teachers' opinions related to the crisis management skills of school management have been found in general in relation to  
the whole crisis process 'sometimes' level while the executive opinion 'mostly' level.  

When teachers' opinions related to crisis management skills of school management compares in terms of gender and school type variable, a significant difference has been found between the views of female teachers and male teachers and between public school teachers' and vocational school teachers' in relation to the moment of crisis and post-crisis size. Accordingly, female teachers compared to male teachers, general high school teachers compared to the vocational high school teachers, school management was evaluated more efficient in the moment of crisis and post-crisis management skills. Additionally, the teachers paticipated in in-service training in all sub-dimensions find school management more than enough in crisis management skills.

According to the varying task types within the general process of crisis, comparing the executive opinions related to the crisis management skills of school management,; there is a significant difference between the principals and vice directors opinions. Accordingly, at crisis management skills, principals evaluate the school management more efficient than the vice directors.