Pediatrik yoğun bakımda endotrakeal tüp tespit materyallerine göre risklerin tanımlanması ve hasta güvenliğinin incelenmesi
İdentification of risks and examination of patient safety according to endotracheal tube fixation materials in pediatric intensive care
Yazar: HAVVA HUYELMAS
Danışman: PROF. DR. SELMİN ŞENOL
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Entübasyon-intratrakeal = Intubation-intratracheal ; Hasta güvenliği = Patient safety ; Risk değerlendirmesi = Risk assesment ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri-pediyatrik = Intensive care units-pediatric

Özet:
Amaç: Bu araştırma çocuk yoğun bakım ünitesinde kullanılan endotrakeal tüp tespit materyallerine göre risklerin tanımlanması ve hasta güvenliğinin incelenmesi amacıyla, randomize prospektif tipte gerçekleştirilmiştir. 
Gereç ve Yöntem: Araştırma, İzmir S.B.Ü Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi ÇYBÜ'de Ekim 2019- Haziran 2021 tarihleri arasında izlenen olgular (İpek flaster (İF), Hipoalerjenik Elastik Sabitleme bandı (HESB) ve Tüp tutucu (TT) için 30'ar kişilik 3 grup) ile yapılmıştır. Veriler, olguların tanımlayıcı özellikleri veri formu ve araştırmacı tarafından hazırlanan tespit materyalleri 'Değerlendirme Kriterleri Kontrol Listesi' kullanılarak toplanmıştır. İzmir S.B.Ü. Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından geliştirilen 'Ağız Bakım Rehberi puanlaması kullanılmıştır. Tespit materyaline bağlı basınç yaraları risk değerlendirilmesi, araştırmanın yapıldığı hastanede kullanılan 'BUCH Pediatrik Bası Yarası Risk Tanılama Aracı' ile yapılmıştır. Sedatize olma durumları 'Ramsey Sedasyon Skalası'na göre tanımlanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verileri değerlendirilirken tanımlayıcı istatistiksel metotlar (sayı, yüzde) kullanılmıştır. Kategorik değişkenler arasındaki ilişkiyi test etmek için ki kare analizi uygulanmıştır. Bulgular yorumlanması %95 güven aralığı ve 0.05 anlamlılık düzeyinde yapılmıştır. Gruplar arasındaki farkın tanımlanmasında, Bonferroni testi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya dahil edilen olgulardan endotrakeal tüp tespit materyallerine göre her 3 grup için demografik verilerde istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamıştır. Olguların mekanik ventilasyon günlerine bakıldığında 3 tespit materyalinde de 4. gün ve üzeri anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Olguların üçte ikisinin endotrakeal tüp tespit yeri dudak üstüdür. İstatistiksel olarak anlamlı olan sonucun ileri analizinde (Benforroni) farkın oluştuğu grup TT kullanılan olgulardır (p<0.05). Olguların endotrakeal tüp tespit değiştirme sıklıkları İF ve HESB'da günde iki kez, TT'da 2 günde bir olup, istatistiksel olarak anlamlıdır. Yapılan ileri analizde (Benforroni) farkın TT gruptan kaynaklandığı saptanmıştır (p<0.05). Olguların endotrakeal tüp tespit değiştirme nedenleri İF ve HESB'da sekresyonla bulaş en fazla olup, TT grubunda %56,7'dir. Fark istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p<0.05). Olguların endotrakeal tüp tespit çıkarma güçlüğü İF 20-40 sn, TT kullanılanlarda 20 sn. altı, HESB kullanılanlarda 40 sn. üstüdür. İstatistiksel olarak anlamlı olan bu fark, TT ve HESB grubu kaynaklıdır (Benforroni, p<0.05). Olguların endotrakeal tüp tespit alanında kontaminasyon varlığında İF ve HESB kullanılanlarda fark istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır(p<0.05). Benforroni ileri analizinde fark, İF ve HESB grubundadır. Olguların endotrakeal tüp tespit alanında cilt bütünlüğünde bozulma durumunun karşılaştırılmasında, flaster kullanılanlarda istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0.05, Benforroni). Olguların endotrakeal tüp tespit materyaline göre materyal içinde tüp hareket durumunda, plansız ekstübasyon risklerinin karşılaştırılmasında, aspirasyon gereksinimleri ve ağız bakımı durumlarının ve sedasyon durumlarının karşılaştırılmasında materyaller arasında istatistiksel olarak fark saptanmamıştır (p>0.05).
Sonuç: Endotrakeal tüp tespit materyallerine göre yapılan bu çalışmada TT'lerin hasta güvenliğini sağlamada diğer tespit materyallerine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmıştır. Ancak endotrakeal TT'lerin farklı nedenlerle çocuk yoğun bakım ünitesinde yaygın olarak kullanılmıyor olması bu konuda farkındalık eğitimlerinin ve ileri araştırmaların gerekliliğini ortaya çıkarmıştır.
Anahtar kelimeler: Pediatrik yoğun bakım, endotrakeal tüp tespiti, pediatri yoğun bakım hemşiresi

Abstract:
Objective: This study was conducted in a randomized prospective type in order to define the risks and examining patient safety according to the endotracheal tube fixation materials used in the pediatric intensive unit.
Materials and Methods: The Research was carried out with the cases followed up in the İzmir S.B.Ü. Dr. Behçet Uz Pediatric Diseases and Surgery Training and Research Hospital PICU between October 2019 and June 2021 (3 groups of 30 people each for silk plaster, hypoallergenic elastic fixation tape and tube holder). The data, the descriptive characteristics of the cases, the data form and determination materials prepared by the researcher, 'Evulation Criteria Checklist' were used. Cases, it was scored according to the 'Oral Care Guide' developed by İzmir S.B.Ü. Behçet Uz Pediatrics and Surgery Training and Research Hospital. The risk assessment of pressure ulcers due to fixation material was made with the 'BUCH Pediatric Pressure Sore Risk Diagnosis Tool' developed by the same Hospital. The sedation status was made according to the 'Ramsey Sedation Scale. The data obtained in the research were analyzed using the SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 25.0 program. Descriptive statistical methods (number, percentage) were used while evaluating the data. Chi-square analysis was applied to test the relationship between categorical variables. Results were interpreted at 95% confidence interval and 0.05 significance level. Bonferroni test was used to define the difference between the groups. 
Results: According to the endotracheal tube fixation materials of the cases included in the study, there was no significant difference in demographic data for all 3 groups. Considering the mechanical ventilation days of the cases, it was found to be significant on the 4th day in all 3 fixation materials (p <0.05). The endotracheal tube fixation sites of two- thirds of the cases were performed on the lip and it was statistically significant. According to the further analysis, the group in which the difference occurred was the cases in which tube holders were used (p <0.05). The frequency of endotracheal tube fixation replacement of the cases was statistically significant with silk plaster and hypoallergenic elastic fixation band twice a day, and tube holder once every 2 days (p <0.05). The reasons for changing endotracheal tube fixation of the cases were statistically significant, with the highest rate of contamination by secretion in the silk plaster and hypoallergenic elastic fixation band, 56.7% in those who used tube holders, with the expiration of the usage period (p<0.05). The endotracheal tube fixation and removal difficulty of the cases was found to be statistically significant between 20-40 seconds in silk plaster, less than 20 seconds in patients using tube holder, and 40 seconds and above in patients using hypoallergenic elastic fixation band, the groups in which the difference occured were the cases in which tube holder and hypoallergenic elastic fixation band were used (p <0.05). In the presence of contamination in the endotracheal tube fixation area of the cases, it was found to be statistically significant in patients who used silk plaster and hypoallergenic elastic fixation band (p <0.05). In the comparison of the deterioration in the integrity of the skin in the endotracheal tube fixation area of the patients was found to be significant (p <0.05). There was no statistically significant difference between the materials in the case of tube movement in the tube material according to the endotracheal tube fixation material, the comparison of the risks of unplanned extubation, the comparison of the case' aspiration requirements, the comparison of the oral care status of the patients and the sedation status of the cases (p> 0.05)
Conclusion: In this study, which was performed according to endotracheal tube fixation materials, a statistically significant difference was found in ensuring patient safety of tube holders compared to other fixation materials. However, the fact that endotracheal tube holders are not widely used in the pediatric intensive care unit for different reasons has revealed the necessity of awareness training and further research on this subject.  
Keywords: pediatric intensive care, endotracheal tube fixation, pediatric intensive care nurse