Pulmoner Arteriyal Hipertansiyonlu Hastalarda Sık Görülen Semptomların Fonksiyonel Kapasite, Yaşam Kalitesi, Anksiyete ve Depresyonla İlişkisi
Common Symptoms in Patients with Pulmonary Arterial Hypertension and Their Correlation with Functional Capacity, Quality Of Life, Anxiety and Depression
Yazar: RAZİYE CEYLAN
Danışman: DOÇ. DR. RENGİN DEMİR
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation ; Kardiyoloji = Cardiology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Depresyon = Depression ; Egzersiz testi = Exercise test ; Hipertansiyon-pulmoner = Hypertension-pulmonary ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Pulmoner Arteriyal Hipertansiyonlu (PAH) hastalarda sık görülen dispne, yorgunluk ve uyuma güçlüğü semptomlarının fonksiyonel kapasite, yaşam kalitesi, anksiyete ve depresyonla ilişkisini araştırmak amacıyla 61 hasta çalışmaya alındı. Dispne düzeyleri UCSD-Nefes Darlığı Soru Formu (UCSD-SOBQ), Pulmoner Fonksiyonel Statü ve Dispne Anketi (PFSDQ-M), Bazal Durum Dispne İndeksi (BDI), MMRC, Oksijen Tüketim Diyagramı ve Modifiye Borg Dispne ölçeği ile, yorgunluk düzeyleri Yorgunluk Şiddet Ölçeği (YŞÖ), Modifiye Borg Yorgunluk ölçeği, PFSDQ-M yorgunluk skoru ile, uyku kalitesi Pittsburg Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) ve PAHSS Uyku Bozukluğu Alt Başlık Skalası ile, yaşam kalitesi Nottingham Sağlık Profili ve SF-36 ile, anksiteye-depresyon düzeyi Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği ile ve fonksiyonel kapasite 6 dakika yürüme testi ile değerlendirildi. Dispne derecesi ile 6 dk yürüme mesafesi (6DYM) ve yaşam kalitesi arasında anlamlı ilişki olduğu görüldü (p<0,05). UCSD-SOBQ, PFSDQ-M toplam skoru ve BDI-iş skoru ile anksiyete düzeyi arasındaki ilişki anlamlı bulundu (p<0,05). YŞÖ ve PFSDQ-M yorgunluk skoru ile 6DYM arasında (p=0,001) ve Modifiye Borg Yorgunluk ölçeği istirahat değeri ile SF-36 genel sağlık, vitalite, sosyal işlevsellik skorları ve diğer tüm yorgunluk ölçekleri ile yaşam kalitesi ve anksiyete düzeyi arasında anlamlı ilişki olduğu görüldü (p<0,05). PUKİ'nin bazı alt başlık skorları ve PAHSS Uyku Bozukluğu Alt Başlık Skalası skoru ile 6DYM, yaşam kalitesi ve anksiyete düzeyi arasında anlamlı ilişki olduğu saptandı (p<0,05). Sonuç olarak, bu çalışma PAH'lı hastalarda sık görülen dispne, yorgunluk ve uyuma güçlüğü semptomlarının fonksiyonel kapasite, yaşam kalitesi ve anksiyete üzerinde olumsuz etkiye sahip olduğunu, bununla birlikte depresyon düzeyini etkilemediğini gösterdi.

Abstract:
The aim of our study is to research the symptoms of dyspnea, fatigue and sleeping difficulty that are commonly seen on patients with Pulmonary Arterial Hypertension (PAH) and their relation to functional capacity, quality of life, anxiety and depression. Totally 61 patients were assessed by measurement of dyspnea levels with UCSD-Shortness Of Breath Questionnaire (UCSD-SOBQ), Pulmonary Functional Statute and Dyspnea Questionnaire (PFSDQ-M), Baseline Dyspnea Index (BDI), MMRC, Oxygen-Cost Diagram and Modified Borg Dyspnea scale, fatigue levels with Fatigue Severity Scale (FSS), Modified Borg Fatigue scale, PFSDQ-M fatigue score, sleep quality with Pittsburg Sleep Quality Index (PSQI) and PAHSS-Sleep Disturbance Subscale, quality of life with Nottingham Health Profile and SF-36 questionnaires, anxiety-depression levels with Hospital Anxiety and Depression Scale, functional capacity with six-minute walk test. Dyspnea levels were correlated with six-minute walk distance (6MWD) and quality of life (p<0,05). Anxiety levels were correlated with UCSD-SOBQ, PFSDQ-M total and BDI-work scores (p<0,05). There was a significant correlation between 6MWD (p=0,001) and FSS plus PFSDQ-M fatigue score and in between Modified Borg Fatique rest value and SF-36's general health, vitality, social functionality scores and in between all other fatigue scales and quality of life plus anxiety levels. PSQI 's some subscale scores and PAHSS-Sleep Disturbance Subscale were correlated with 6MWD, quality of life and anxiety (p<0,05). In conclusion, this study showed that the symptoms of dyspnea, fatigue and sleeping difficulty, which are common in  patients with PAH, have negative effects on functional capacity, quality of life and anxiety, however do not affect depression.