Zekâ oyunlarının Türkçe ve Matematik derslerinde kullanılmasının ortaokul öğrencileri üzerindeki bilişsel ve duyuşsal etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluating cognitive and affective effects of using mind games in Turkish and Mathematics courses on secondary school students
Yazar: TURGAY DEMİREL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. TÜRKAN KARAKUŞ
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akademik başarı = Academic achievement ; Bilişsel davranışlar = Cognitive behaviours ; Bilişsel gelişim = Cognitive development ; Duyuşsal tutum = Affective attitude ; Matematik = Mathematics ; Matematik dersi = Mathematics lesson ; Ortaokul öğrencileri = Secondary school students ; Oyunlar = Games ; Zeka = Intelligence ; Zeka oyunları dersi = Puzzles and games course

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ortaokul altıncı sınıf öğrencilerinin Türkçe ve Matematik derslerinde yapılan zekâ oyunlarıyla ders etkinliklerinin öğrencilerin algılanan problem çözme becerileri, algılanan stratejik düşünme becerileri, akademik başarıları, akış hissi (flow) durumları ve derse katılımlarına etkilerini belirlemektir. Çalışmada karma yöntemlerden çeşitleme deseni kullanılmıştır. Çalışmanın nicel boyutunda yarı deneysel desenlerden öntest-sontest eşleştirilmiş kontrol gruplu desen kullanılmıştır. Ayrıca nicel verileri destekleme ve açıklamada nitel veri toplama ve analiz yaklaşımları kullanılmıştır. Amaçsal örnekleme yöntemlerinden uygun örnekleme yöntemiyle seçilen çalışmanın örneklemi, Erzurum'daki MEB'e bağlı Solakoğlu Ortaokulu'ndaki 6A ve 6B sınıfı öğrencileri (24 deney 24 kontrol grubu) ve bu öğrencilerin öğretmenlerinden oluşmaktadır (n=2). Veri toplama aracı olarak, akademik başarı testi, problem çözme becerileri ölçeği, stratejik düşünme becerileri ölçeği, katılım ölçeği, oyun akış ölçeği, araştırmacı günlükleri ve yarı yapılandırılmış görüşme rehberi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, uygulamaların sonunda zekâ oyunları etkinlikleri uygulanan deney grubu öğrencilerinin problem çözme becerilerinde ve akademik başarılarında kontrol grubuna göre gelişme olduğu, stratejik düşünme becerileri ve derse katılım açısından deney grubu ile kontrol grubu arasında anlamlı farklılık olmadığı görülmüştür. Ayrıca zekâ oyunu uygulamalarının öğrenciler üzerindeki etkileriyle ilgili öğretmen ve öğrencilerin görüşlerinin olumlu olduğu belirlenmiş, uygulama sürecinde çeşitli zorluklarla karşılaşıldığı görülmüştür.

Abstract:
The aim of this study is to investigate the effects of mind game activities which were used in Mathematics and Turkish courses of 6th grade students on perceived problem solving skills, perceived strategic thinking skills, academic achievement, flow and engagement.  In this study triangulation, which is one of the mixed methods, was used. In the quantitative dimension of the study, the matching-only pretest-posttest control group design was used. Moreover, qualitative data collection and analysis methods were used in order to support and explain the quantitative data. The sample was selected via convenience sampling method and was consisted of 48 sixth grade students (24 students were included in experimental and 24 students were included in control group) and their teachers (n=2) from a secondary school in Erzurum, Turkey. As data collection tools, academic achievement test, problem solving skills scale, strategic thinking skills scale, engagement scale, flow scale, semi-structured interview guide and researcher reflective journals were used. The findings showed significant differences in terms of perceived problem solving skills and academic achievement. The experimental group, which played educational mind games in their Mathematics and Turkish courses, reported higher problem solving skills and academic achievement. However, the findings showed no significant difference in terms of strategic thinking skills and engagement. It was also found that the teachers and the students reported positive views about the positive effects of implementations on students although they faced various difficulties during implementations.