Endüstri devriminin Osmanlı mimarlığına etkileri: 1847 - 1920 /
Yazar: MURAT KIYICI
Danışman: PROF. DR. ÖZDEN SÜSLÜ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Rölöve-Restorasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 1998
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Endüstri Devrimi = Industrial Revolution ; Osmanlı mimarisi = Ottoman architecture

Özet:
Günümüzün insanı elindeki olanakları doğru ve iyi yolda kullanma çabasını sürdürmektedir. Duruma bu açıdan baktığımızda Endüstri Devrimi'nin bize bıraktığı maddi ve manevi birçok kargaşalıklara karşın yeni bir uygarlığın büyük ve insancıl bir geleneğini doğurduğunu söyleyebiliriz. XIX. yüzyılın mimarlık ve sanatını incelediğimizde XX. yüzyılın mimarlığını hazırlayan özellikleri geçmiş çağların üsluplarım taklit eden anıtsal yapıların yerine mühendislerin yeni teknik ve gereçlerden yararlanarak gerçekleştirdikleri yapılarda buluyoruz. Bu çalışmada Endüstri Devrimi ve sonrasında Avrupa'da başlayıp tüm dünyaya ve dolayısıyla Batılılaşma Hareketi'nin sonucu Osmanlı Devleti' ne yayılan mimari alandaki değişimleri göz önüne sermek ve günümüze kadar gelebilmiş, o dönemi anlatan tarihi belge niteliği taşıyan yapılan daha yakından tanımak ve tanıtmak amaçlanmıştır. Bu çalışma beş bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde konuya kısa bir giriş yapılmıştır. İkinci bölümde Endüstri Devrimi ve sonrasında Avrupa ve Amerika'daki mimarlık ortamı ele alınmış, bilimsel buluşlarla teknolojik gelişmeler sonucunda ortaya çıkan ürünlerin mimari sahada kullanılması, farklı düşünce yapılan ve bunu doğurduğu mimari akımlar anlatılmaya çalışılmıştır. Üçüncü bölümde Endüstüri Devrimi ile Osmanlı Mimarlığı'nda ortaya çıkan yeni yapı türleri, ve bu yapı türlerinin Avrupa ve Amerika'daki benzerleri ile karşılaştırması yapılmıştır. Devrin özelliklerini yansıtan yapılar arasından seçilen örnekler katalogda ayrıntılı olarak incelenmiştir. Ayrıca Endüstri devrimi sonrası ortaya çıkan yeni malzeme ve teknolojilerin ilk kullanım alanları ele alınmıştır. Dördüncü bölümde yapılan çalışma ve elde edilen bilgiler değerlendirilmiştir. Beşinci bölümde ise bu bilgiler ışığında bir sonuca varılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
LE RESUME L' homme de notre epoque continue â faire des efforts pour utiliser ses posibilites vers la meilleure direction. Si on voit la situation de cette perspective, malgre le desordre financier et moral que la revulation industrielle nous a laisse, nous pouvons dire qu'elle a cause la naissance d'une grande et humaniste tradition d'une nouvelle civilisation. Quand nous examinons 1' architecture du XIX. siecle, nous trouvons les proprietes qui ont prepare l'architecture de XX. Siecle surtout aux bâtiments dont les architectes et les ingenieurs ont construit grace aux nouveaux techniques et aux nouveau materiauxs mais pas bâtiments monumentaux qui ont imitele style des anciennes epoques. Dans ce travil on a vise marquer les changements la domaine d' architecture Qui commence â l'Europe pendant et apres la revulotion Industrielle et qui continue â s'etendre â l'Etat Ottoman, grace â l'occidentalisme et aussi trover la posibilitede mieux connaitre et de faire connaitre de tout pres les monuments qui ont pu arriver jusqu'aujourdhui et qui portent la valeur d'un document historique de cette periode. Ce travail se constitue de cinq chapitre : Â la premiere chapitre on a fait intruduction au sujet. A la deuxieme chapitre on a remarque l'ambiance architecturale de l'Amerique et de l'Europe, pendant et apres la revolution industrielle, on a essaye d'expliquer l'emploie des produits dans la domaine architecturale qui se sont mis au monde par les evolutions technologique et les decouvertes scientifiques. A travers le troiseme chapitre onafait la comparasion des types de construction qui se sont faits voir dans P architecture Ottomane avec la revolution industrielle et les semlables de ces types de construction existant en Europe et en Amerique. Des exemples choisis parmi les types de construction reflechissant les particularites de l'epoque concernee sont examines en detail dans le Catalogue. En outre, les premiers domains d'application des materiaux et des technologies qui se sont faits voir apres la revolution industrielle sont etudies.Au chapitre quatre les traveaux et les resultas sont evalues. Au chapitre cinq on a essaye d'en sortir resultats. XI