Boğaziçi Şirket-i Hayriye salnamesi  transkripsiyonu ve değerlendirmesi
Bosphours Şi̇rket-i̇ Hayri̇ye yearbook transcription andevaluation
Yazar: PERİHAN ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. YÜKSEL BABANINOĞLU
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Bu araştırma, Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemlerinde İstanbul'un Boğaziçi bölgesindeki deniz taşımacılığı faaliyetlerine odaklanmıştır. Rumeli ve Anadolu bölgelerinde birinci ve ikinci mevkiler arasındaki yolcu ve para taşıma verileri, dönemin deniz ticaretinin boyutunu ve karakterini anlamak için incelenmiştir. Bu veriler, Şirket-i Hayriye'nin faaliyetleriyle birlikte, Boğaziçi'nin ticaret ve ulaşım düzenine dair önemli bir perspektif sunmaktadır. Araştırmanın odak noktası, köprüden Kabataş'a, Kabataş'tan Beşiktaş'a ve diğer noktalara yapılan yolcu taşıma miktarlarıdır. Bu veriler, dönemin nüfus hareketleri, ticaret rotaları ve sosyal etkileşimleri hakkında değerli bilgiler sağlamaktadır. Şirket-i Hayriye'nin faaliyetleri, İstanbul'un iki yakasındaki yerleşim bölgeleri arasında bağlantıyı sağlayarak, şehrin ekonomik ve sosyal yapısını şekillendirmiştir. Araştırmanın bulguları, Boğaziçi'nin hem ticari hem de sosyal açıdan önemini vurgulamaktadır. Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönem ticaret ve ulaşım düzeninin anlaşılması için bu verilerin önemi büyüktür. Araştırmanın sınırlılıkları olsa da bu veriler, dönemin ekonomik ve sosyal yapısını daha iyi anlamak ve gelecekteki araştırmalar için bir temel oluşturmak açısından değerlidir. Bu çalışmanın sonucunda, Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönem ticaret ve ulaşım düzeninin bir parçası olarak Rumeli ve Anadolu bölgelerinde birinci ve ikinci mevkiler arasındaki yolcu ve para taşıma verilerinin önemi vurgulanmıştır. Bu veriler, dönemin deniz taşımacılığına dair bir pencere sunmakta ve İstanbul'un tarihî ve ekonomik gelişimine ışık tutmaktadır.

Abstract:
This research focuses on maritime transport activities in the Bosphorus region of Istanbul in the late Ottoman Empire. Passenger and money transportation data between the first and second positions in Rumelia and Anatolia were examined to understand the size and character of the maritime trade of the period. These data, together with the activities of Sirket-i Hayriye, provide an important perspective on the trade and transportation order of the Bosphorus. The focus of the research is the amount of passenger transportation from the bridge to Kabataş, from Kabataş to Beşiktaş and other points. These data provide valuable information about the population movements, trade routes and social interactions of the period. The activities of Sirket-i Hayriye shaped the economic and social structure of the city by providing the connection between the residential areas on both sides of Istanbul. The findings of the research emphasize the importance of the Bosphorus both commercially and socially. These data are of great importance for understanding the late trade and transportation order of the Ottoman Empire. Although the research has limitations, these data are valuable in terms of better understanding the economic and social structure of the period and providing a basis for future research. As a result of this study, the importance of passenger and money transportation data between the first and second positions in Rumelia and Anatolia as a part of the late trade and transportation order of the Ottoman Empire is emphasized. These data provide a window into the maritime transportation of the period and shed light on the historical and economic development of Istanbul.