Hayvansal atıklardan  biyogaz üretim potansiyelinin belirlenmesi: Ankara ili Polatlı ilçesi örneği
Determination of biogas production potenial from animal waste: The case of Polatlı district of Ankara province
Yazar: SEMA NUR ÇUBUK
Danışman: PROF. DR. FATMA FÜSUN ERDEN
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı / Tarım Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; Enerji = Energy ; Ziraat = Agriculture
Dizin: Biyogaz = Biogas ; Hayvansal atıklar = Animal wastes ; Sürdürülebilir enerji = Sustainable energy ; Veri madenciliği = Data mining ; Yenilenebilir enerji kaynakları = Renewable energy resources

Özet:
Bu araştırmada, Ankara ili Polatlı ilçesindeki hayvansal atıklardan kullanılabilir biyogaz ve elektrik elde etme potansiyeli araştırılmıştır. Araştırmanın ana materyalini, bölgede biyogaz tesislerine yakın büyükbaş hayvancılığın yoğun olarak yapıldığı 10 köyden  Oransal Örnekleme Yöntemi ile rastgele seçilen 100 adet işletme ve ilçedeki 3 adet biyogaz tesisi sahipleri ile Ağustos 2021-Nisan 2022 tarihleri arasında yüz yüze anket yoluyla elde edilen veriler oluşturmaktadır.

Polatlı ilçesinde büyükbaş hayvanlardan elde edilebilir atık miktarı yıllık 707.470,4 ton,  bu atık miktarının potansiyel enerji eşdeğeri 1.483,1 TEP/yıl'dır.  İlçede toplam kapasitesi 9 MW olan 3 biyogaz tesisi bulunmaktadır. İşletmelerden elde edilen veriler kullanılarak  sınıflandırma yöntemi ile  regresyon ağaçları oluşturulmuştur. 1. regresyon ağacında, Ki-kare değerine göre, (𝜒 2=56.87, p=.000) bağımlı değişken olan atıkların biyogaz tesisine gönderme durumu ile istatistiksel olarak anlamlı ve en yüksek düzeyde ilişkili olan hayvan türü olarak besi hayvancılığı yapan işletmelerin birinci bağımsız değişkenine ilişkin değer gönderiyorum olarak belirlenmiştir. 2.regresyon ağacında Ki-kare değeri; (𝜒 2=10.712, p=.014) bağımlı değişken atıkların biyogaz tesisine gönderme durumu ile istatistiksel olarak anlamlı ve en yüksek düzeyde ilişkili olan evet kararıyla modern işletmeler birinci bağımsız değişkenine  ilişkin değer gönderiyorum olarak bulunmuştur. Bölgede besi hayvanı yetiştiriciliği yapan işletmeler; karma veya süt sığırcılığı yetiştiriciliği yapan işletmelere göre atık potansiyelini biyogaz tesisine göndererek daha fazla değerlendirmektedirler.

Çalışmada;  hayvansal atıkların oluşturacağı çevre kirliliğinin önlenmesi için söz konusu atıkların bertaraf edileceği biyogaz üretiminin sağlayacağı katkı ortaya konulmuştur. İlçede büyükbaş hayvancılığın gelişmesi ve biyogaz tesislerinin arttırılması için öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
In this research, the potential of obtaining usable biogas and electricity from animal wastes in Polatlı district of Ankara province was investigated. The main material of the research is the data obtained through a face-to-face survey between August 2021 and April 2022 with the owners of 100 randomly selected businesses and 3 biogas facility in the district by Proportional Sampling Method from 10 villages close to the biogas facilities where cattle breeding is intense.

 

The amount of waste that can be obtained from cattle in Polatlı District is 707,470,4 tons per year, and the potential energy equivalent of this waste amount is 1,483.1 TOE/year. There are 3 biogas plants with a total capacity of 9 MW in the district. Regression trees were created with the classification method using the data obtained from the enterprises. In the 1st regression tree, according to the Chi-square value, (𝜒 2=56.87, p=.000) the dependent variable was the first independent variable of the livestock farms as the animal species that was statistically significant and highest correlated with the sending of the wastes to the biogas facility. The value for this is set as I am sending. Chi-square value in the second regression tree; (𝜒 2=10.712, p=.014) The dependent variable was found to be sending a value for the first independent variable of modern enterprises with the decision of yes, which is statistically significant and the highest level associated with the sending of wastes to the biogas facility. Businesses engaged in livestock breeding in the region; They evaluate the waste potential more by sending it to the biogas facility compared to the enterprises engaged in mixed or dairy cattle breeding.

 

In the study; In order to prevent environmental pollution caused by animal waste, the contribution of biogas production, which will be disposed of, has been revealed. Suggestions have been developed for the development of cattle breeding and increasing biogas facilities in the district.