Karaciğerin fokal lezyonlarının multiparametrik MRG ile değerlendirilmesi
Multiparametric MRİ evaluation of focal liver lesions
Yazar: AVAZ JABIYEV
Danışman: DOÇ. DR. İLKAY SEDAKAT İDİLMAN
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Elastografi = Elastography ; Karaciğer = Liver ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
Bu çalışmanın amacı karaciğerin fokal lezyonlarının malign benign ayrımında manyetik rezonans elastografi (MRE) ve manyetik rezonans görüntüleme (MRG) T1-T2 haritalama yönteminin etkinliğini araştırmaktır. 01 Ocak 2018- 21 Şubat 2022 tarihleri arasında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji Ana Bilim Dalında karaciğer MRG yapılan ve karaciğerde fokal lezyon saptanan hastalar retrospektif olarak değerlendirildi. Lezyonlar benign ve malign olarak iki gruba ayrıldı. Çalışmaya 20 benign ve 50 malign lezyon olmak üzere toplam 70 solid lezyon dahil edildi. Kontrast öncesi ortalama T1 relaksasyon zamanı benign lezyonlarda 1474,90 ± 465,39 msn, malign lezyonlarda 1284,30 ± 351,95 msn, kontrast sonrası ortalama T1 relaksasyon zamanı benign lezyonlarda 629,57 ± 230,92 msn, malign lezyonlarda 750,20 ± 264,95 msn ölçülmüş olup benign ve malign lezyon grubu arasında istatistiksel anlamlı fark saptanmadı (p= 0,110 ve 0,135). Kontrast geliştirme oranı (CER), T1 relaksayon zamanı düşüşü (T1D) ve T1 relaksasyon zamanı düşüşü yüzdesi (T1D%) benign lezyonda malign lezyonlarla karşılaştırıldığında istatistiksel anlamlı olarak yüksek bulundu (sırasıyla 2,71 ± 0,86 ve 1,79 ± 0,52, p= 0,002, 964,00 ± 379,58 ve 521,93 ± 290,60, p< 0,001, 59,37 ± 13,32 ve 39,79 ± 15,69, p<0,001). Ortalama T2 relaksasyon zamanı da benign lezyonlarda malign lezyonlarla karşılaştırıldığında istatiksel anlamlı olarak yüksek saptandı (82,50±23,29 msn ve 65,02 ± 15,38 msn, p= 0,005). MRE görüntülemede ortalama sertlik değerleri malign lezyonlarda benign lezyonlarla karşılaştırıldığında istatiksel anlamlı olarak yüksek bulundu (5,43±1,55 kPa ve 3,62±1,16 kPa, p= 0,004). Difüzyon ağırlıklı görüntülemede ADC haritalama değerleri malign lezyonlarda benign lezyonlarla karşılıştırıldığında istatistiksel anlamlı olarak yüksek izlendi (1688,17 ± 270,04 ve 1177,94 ± 443,25, p= 0,001). ROC analizinde malign lezyonları benign olanlardan ayırmada CER için 1,99 eşik değeri (AUC: 0,852, sensivite %78,6 ve spesifite %78,3), T1D değeri için 749,5 msn eşik değeri (AUC 0,817, %71,4 sensivite ve %78 spesifite), T1D% değeri için %49,71 eşik değeri (AUC 0,831, %78,6 sensivite ve %73,2 spesifite) saptanmıştır. Ayrıca ortalama
T2 relaksasyon zamanı değeri için 74 msn eşik değeri (AUC 0,705, %65 sensivite ve %76,6 spesifite), ortalama sertlik değeri için 3,74 kPa eşik değeri (AUC 0,848, %85 sensivite ve %75 spesifite) ve ADC haritalama değeri için 1,45 eşik değeri (AUC 0,854, % 75 sensivite ve % 74,3 spesifite) saptanmıştır. T1- T2 haritalama ve MRE görüntüleme yöntemleri karaciğerin solid fokal lezyonlarının malign benign ayrımında non-invaziv alternatif araç olarak kullanılabilir.
Anahtar Kelimeler: Karaciğerin fokal lezyonları, malign

Abstract:
The aim of this study is to investigate the importance of liver tissue stiffness and T1-T2 relaxation times in the differentiation of benign and malignant lesions by using magnetic resonance elastography (MRE) and magnetic resonance imaging (MRI) T1-T2 mapping methods in patients with focal lesions in the liver. Patients with focal lesions in the liver who underwent liver MRI and MRE at Hacettepe University Faculty of Medicine, Radiology Department between January 01, 2018 and February 21, 2022 were examined. Lesions were evaluated retrospectively as benign and malignant groups. A total of 70 solid lesions, including 20 benign and 50 malignant lesions, were included in the study. Pre-contrast mean T1 relaxation time in benign lesions is 1474.90 ± 465.39 ms, in malignant lesions 1284.30 ± 351.95 ms, post-contrast mean T1 relaxation time in benign lesions is 629.57±230.92 ms, in malignant lesions 750.20 ± 264.95 msn was measured and no statistically significant difference was found between the benign and malignant lesion groups (p= 0.110 and 0.135). The contrast enhancement ratio, T1 relaxation time reduction and and T1 relaxation time reduction percentage was found to be statistically significantly higher in benign lesions compared to malignant lesions (2,71 ± 0,86 and 1,79 ± 0,52, p= 0,002, 964,00 ± 379,58 and 521,93 ± 290,60, p< 0,001, 59,37 ± 13,32 and 39,79 ± 15,69, p<0,001, respectively). Mean T2 relaxation time was also found to be statistically significantly higher in benign lesions compared to malignant lesions (82.50 ± 23.29 ms and 65.02 ± 15.38 ms, p= 0.005). Mean stiffness values on MRE imaging were statistically significantly higher in malignant lesions compared to benign lesions (5.43±1.55 kPa and 3.62±1.16 kPa, p=0.004). ADC mapping values in diffusion-weighted imaging were found to be statistically significantly higher in malignant lesions compared to benign lesions (1688.17 ± 270.04 and 1177.94 ± 443.25, p= 0.001). In ROC analysis, 1.99 cut-off value for CER (AUC: 0.852, sensitivity 78.6% and specificity 78.3%), 749.5 ms cut-off value for T1D value (AUC 0.817, sensitivity 71.4% and specificity 78%), 49.71% cut-off value for T1D% value (AUC 0.831, sensitivity 78.6% and
viii
specificity 73.2%), 74 ms cut-off value for mean T2 relaxation time value (AUC 0.705, sensitivity 65% and specificity 76.6%), 3,74 kPa for mean stifness value ( AUC 0.848, sensivity 85% and spesificity 75%) and a cut-off value of for ADC mapping value (AUC 0.854, sensitivity 75% and specificity 74,3%) were determined for differentiation of malignant lesions from benign ones. T1-T2 mapping and MRE imaging methods can be used as non-invasive alternative tools to differentiate solid focal lesions of the liver from benign and malignant lesions.
Keywords: Liver focal lesions, benign, malignant, MR elastography, T1-T2 mapping.