Relapsing remitting multipl sklerozda visinin benzeri protein 1(VILIP-1) düzeyinin araştırılması
Investigation of the level of visinin like protein 1 (VILIP-1)    in relapsing remitting multiple sclerosis
Yazar: GÜLSÜME ÇELİK UYSAL
Danışman: PROF. DR. MEHMET UFUK ALUÇLU
Dicle Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Prognoz = Prognosis ; VILIP-1 = VILIP-1

Özet:
Amaç: Multipl Skleroz(MS) merkezi sinir sisteminin hem gri hem beyaz cevherini farklı lokalizasyonlarda etkileyen, olasılıkla otoimmun inflamatuar, demyelinizasyon ve akson kaybı ile seyreden ve yaşam kalitesini sınırlayan kronik bir hastalıktır. Multipl Skleroz,  genç ve orta yaş grubunda travmadan sonra en çok özürlülüğe yol açan hastalık olması sebebiyle önemlidir. Etyopatolojisi net olarak anlaşılamamış olmasına rağmen MS patogenezinde immün sistem, inflamatuar süreçler, hücre düzeyinde çeşitli sinyal yolaklarının önemli olduğu bilinmektedir.(1,2)Nöronal kalsiyum(Ca2+) sensör proteinlerinden (NCS) olan visinin benzeri protein-1 ( VILIP-1); nöronal farklılaşma, nörit büyümesi, farklı sinaptik plastisite, öğrenme üzerinde etkileri olan hücre düzeyinde çeşitli sinyal yolakları kullanabilen ve çeşitli nörodejeneratif  hastalığın patogenezinde rol oynadığı düşünülen  önemli araştırma konularındandır. (3,4 )
Bu çalışmada relapsing remitting multipl skleroz (RRMS) atak ve remisyon döneminde olan olgular ile sağlıklı gönüllülerin periferik kan hücreleri elde edilerek serum VILIP-1 düzeylerine bakılıp, elde edilen verileri gruplar arasında karşılaştırmak ve MS patogenezi ile ilgili bilgiler sağlamayı planladık
Ayrıca çalışmamızın sonuçları ile MS hastalarının ayırıcı tanısında kullanılabilecek prognoz ve özürlülük gelişimi belirteçleri ile yeni tedavi yöntemleri olabilecek bilgilere de ışık tutmayı amaçladık.
Gereç ve Yöntemler: Çalışmamıza Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji kliniğinde takip edilen, 2010 Mc Donald kriterlerine göre kesin klinik RRMS tanısı alan ve remisyon döneminde olan 35 hasta, atak döneminde olan 30 hasta ile  25 sağlıklı gönüllü alındı. Hastalardan ve sağlıklı kontrol grubundan bir kez kan örneği alındı. Hasta grupları ile sağlıklı kontrol grubunda ölçülen VILIP-1 düzeyleri karşılaştırıldı.
Çalışılan parametre ile olguların  yaş, cinsiyet, MS süresi, ilk atakta ortaya çıkan klinik bulgular, kan örneği alındığı sırada belirlenen özürlülük (EDSS) skorları ,atak sayısı ,MR bölge tutulumu(periventriküler,jukstakortikal beyin sapı ve spinal kord) ve aldıkları tedaviler değerlendirildi.
Bulgular: Kruskal-Wallis testi ile yapılan üçlü grup karşılaştırmasında RRMS olguları ile sağlıklı gönüllülerin VILIP-1 düzeyleri arasında anlamlı fark olduğu saptandı (p<0,05). Bonferroni düzeltmeli Mann-Whitney U testi ile yapılan ikili grup karşılaştırmalarında RRMS atak olgularının serum VILIP-1 düzeylerinin sağlıklı grubun VILIP-1 düzeylerinden anlamlı derecede düşük olduğu saptandı. RRMS remisyon olgularının serum VILIP-1 düzeylerinin de sağlıklı grubun VILIP-1 düzeylerinden anlamlı derecede düşük olduğu saptandı (ikili grup karşılaştırmalar için p<0.017). RRMS atak ve RRMS remisyon dönemindeki gruplar arasındaki karşılaştırmalarda ise anlamlı farklılıklar saptanmadı. (p=0.229)
Sonuç: Çalışmamız VILIP-1'in, MS patogenezi üzerine etkisi olduğu hipotezini desteklemektedir. Yaptığımız çalışmada RRMS atak ve remisyon dönemindeki olguların VILIP-1 düzeyleri arasında anlamlı fark saptanmazken, RRMS olgularının VILIP-1 düzeylerinin sağlıklı olgulara göre anlamlı derecede düşük olduğu saptandı.  Bu bulgular VILIP-1'in MS patogenezinde rol alan bir faktör olabileceğini göstermektedir.

Anahtar Sözcükler: Relapsing-Remitting Multiple Skleroz, VILIP-1,VSNL

Abstract:
Objectives: Multiple sclerosis is a chronic disease that affects both gray and white matter of the central nervous system in different localizations, possibly with autoimmune inflammatory, demyelination and axon loss and limiting the quality of life. It is the most frequent cause of neurologic disorder at young and middle age groups.Although the etiopathogenesisis not clearly understood, it is known that various signalling pathways in the cell level, inflammatory processes and immune system are important in pathogenesis of MS(1,2).Visinin like protein-1 (VILIP-1) which of the neuronal calcium (Ca2 +) sensor proteins (NCS); effects on neuronal differentiation, neurite growth, different synaptic plasticity and learning. VILIP-1 can use various signaling pathways at cell level and thought to play a role in the pathogenesis of various neurodegenerative diseases is an important research of recent years(3,4).
In this study, we aimed to evaluate the serum VILIP-1 levels by obtaining peripheral blood cells of healthy volunteers and relapsing remitting multiple sclerosis (RRMS) patients, to compare the data between the groups and to provide information about the pathogenesis of MS. Moreover with this study results we aimed to reveal data that lead to new treatment methods with help of disability development indicators and prognosis that could be used at definitive diagnosis of RRMS patients.
Material and Methods: At this study, we used 90 people who are followed at Dicle University Medical Faculty Education and Research Hospital. 35 of these patients have definite clinical RRMS diagnosis according to 2010 McDonald Criteria and are in remission, 30 of these have RRMS diagnosis according to 2010 McDonald Criteria and are in attack and 25 are healthy volunteers. We got once blood sample from patients and healthy control group. We compared levels of VILIP-1 of patients and healthy control group. We compared studied parameters with age, sex, duration of MS, clinical findings at first attack, disabilirty scores(EDSS) got during drawing blood sample, number of attacks, MR region involvement (periventricular, juxtacortical brain stem and spinal cord) and the treatments they received values.
Results:  In the triple group comparison with Kruskal-Wallis test; between VILIP-1 levels of RRMS cases and VILIP-1 levels of healthy volunteers were found to be significantly differences. In the double group comparison with Bonferroni correction Mann-Whitney U test, serum VILIP-1 levels of RRMS attack cases were found to be significantly lower than the VILIP-1 levels of healthy group. Remission cases of RRMS serum VILIP-1 levels were also found to be significantly lower than the VILIP-1 levels of healthy group (p <0.017 for double group comparisons).
There were no significant differences between the groups in the RRMS attack and RRMS remission period. (P = 0.229)
Conclusion: Our study supports the hypothesis that VILIP-1 has an effect on the pathogenesis of MS. In our study, while there was no significant difference between VILIP-1 levels in cases of RRMS attack and remission period, VILIP-1 levels of RRMS cases were significantly lower than healthy subjects.

Key Words: Relapsing-Remitting Multiple Sclerosis, VILIP-1,VSNL