Panik bozukluğu ve yetişkin ayrılma anksiyetesi bozukluğu hastalarında Co2 duyarlılığı
Co2 sensitivity in patients with panic disorder and adult seperation anxiety disorder
Yazar: ÖZGÜR ATLİ
Danışman: PROF. DR. TUNÇ ALKIN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Anksiyete bozuklukları = Anxiety disorders ; Karbon dioksit = Carbon dioxide ; Panik bozukluk = Panic disorder ; Ölçekler = Scales

Özet:
Amaç: Panik bozukluğu (PB) hastalarının CO2 kışkırtması ile panik atak geçirme sıklığının kontrollerden yüksek olduğu bilinmektedir. Çocuklardaki ayrılma anksiyetesi bozukluğunun (çAAB) da hem CO2 duyarlılığıyla ve hem de yetişkinlikte ortaya çıkan PB'yle ilişkili olduğunu bildiren çalışmalar bulunmaktadır. Bu çalışmada, PB ve/veya ayrılma anksiyetesi bozukluğu (AAB) olan yetişkin hastalarda ve sağlıklı bireylerde CO2 duyarlılığının ve ilişkili olabilecek klinik özelliklerin, karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır.Yöntem: Çalışmamıza PB tanısı almış 38 hasta, yetişkin ayrılma anksiyetesi bozukluğu (yAAB) tanısı almış 31 hasta ve 40 sağlıklı birey katılmıştır. Katılımcılar ağız ve burunlarını kapatan bir maske ile %35 CO2-%65 O2'den oluşan bir gaz karışımını, vital kapasitelerinin en az %80'i kadarlık hacimde ve iki kez solumuşlardır. CO2 uyarımından hemen önce ve sonra akut panik envanteri (APE) ve görsel anolog ölçeği (GAÖ) katılımcılar tarafından puanlanmıştır. Bu puanlar temelinde CO2 ile tetiklenmiş panik atağının olup olmadığı değerlendirilmiştir.Bulgular: CO2 kışkırtması ile panik atağı geçirme oranları APE'ye ve GAÖ'ye göre PB ve yAAB grupları arasında anlamlı farklılık göstermezken, her iki grupta kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulundu. Anksiyete duyarlılığı indeksi-3 (ADİ-3) toplam puanları da PB ve yAAB gruplarında benzer bulunurken, her ikisinde de kontrol grubundan anlamlı olarak daha yüksekti. ADİ fiziksel alt ölçeği ise diğer iki alt ölçekten farklı olarak PB grubunda yAAB grubundan yüksek bulundu.Sonuç: Çalışmamızda PB'de CO2 duyarlılığı olduğu bir kez daha doğrulanırken, yAAB'de de CO2 duyarlılığı olduğu bulunmuştur. Bulgularımız iki hastalığın oluşumundan ortak patofizyolojik süreçlerin sorumlu olabileceğini desteklemektedir.Anahtar kelimeler: Panik bozukluğu, yetişkin ayrılma anksiyetesi bozukluğu, CO2 duyarlılığı, anksiyete duyarlılığı

Abstract:
Aim: It is known that panic disorder (PD) patients have higher probability for panic attacks via CO2 challenge. There are studies which notify the relationship between childhood separation anxiety disoder (CSAD) and CO2 sensitivity and, adult PD. In the present study, it is aimed to comparatively assess the CO2 sensitivity and possible related clinical features in PD and/or seperation anxiety disorder (SAD) in adult patients and healthy subjects.Method: 38 PD patients, 31 adult seperation anxiety disorder (ASAD) patients and 40 healthy subjects have participated to the study. The participants were challenged two times with at least 80% vital capacity inhalations of 35% CO2 -65% O2 through a mask which covers the mouth and the nose. Immediately before and after inhalations, acute panic inventory (API) and visual analog scale (VAS) were scored by participants. The presence of the CO2 induced of panic attacks were assessed based on these scores.Results: There was no significant difference between PD and ASAD grups, whereas these two groups were both found to be significantly higher than the control group in terms of CO2 induced panic attack rates according to API and VAS scores. Similarly, while anxiety sensivity index-3 (ASI-3) total scores did not differ between PD and ASAD groups, they had both significantly higher scores than controls. Furthermore, ASI-3 physical subscale were seperated from the other two subscales by having higher scores in PD group than ASAD group.Conclusion: In our study, we not only confirm that there is a CO2 sensivity in PD, but also found a CO2 sensitivity in ASAD. Our findings support the view of a common pathophysiological processes might be responsible for the development of these two disorders.Key Words: Panic disorder, adult seperation anxiety disorder, CO2 sensitivity, anxiety sensitivity