Non-travmatik septik hastalarda ilk 24 saatte ölçülen fibrinojen/albumin, CRP/Albumin, BUN/Albumin ve lenfosit/monosit oranlarının mortaliteyi öngörme başarısı ve Apache II ile korelasyonu
Prediction of mortality and correlation with Apache II of fibrinogen/albumin, CRP/Albumin, BUN/Albumin, and lymphocyte/monocyte ratios measured in the first 24 hours in non-traumatic septic patients
Yazar: NURDAN BAYDOĞAN
Danışman: PROF. DR. MURAT AKSUN
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Sepsis, enfeksiyona karşı uygunsuz konak yanıtının neden olduğu, yaşamı tehdit eden organ disfonksiyonudur. Etkilenen hastalarda %20-50 mortaliteye neden olmaktadır. Sepsis tanılı hastaların prognozunu tahmin etmek önemlidir. Bu çalışma, Sepsis tanısıyla Anestezi yoğun bakım ünitesine yatırılan hastaların ilk 24 saatinde bakılan Fibrinojen/albümin, CRP/albümin, BUN/albümin ve Lenfosit/monosit oranlarının mortaliteyi öngörmedeki başarısını ve APACHE-II skoru ile korelasyonunun değerlendirilmesini amaçlamıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: Bu çalışma İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Anestezi yoğun bakım ünitesine 01/01/2021 ile 21/09/2023 tarihleri arasında Sepsis tanısıyla yatırılan 18 yaş üstü non-travmatik 100 hastada retrospektif olarak planlandı. Hastane sisteminden hastaların bilgileri alındı ve hastaların yaş, cinsiyet, kronik hastalıklar, yoğun bakım yatış nedeni ve tarihi, yoğun bakım taburculuk şekli, entübasyon durumları, inotrop desteği alıp almadığı kaydedildi. Arteriyel pH, PaCO2, PaO2, albümin, C-reaktif protein, fibrinojen, prokalsitonin, D-dimer, sodyum, potasyum, serum kreatinin, kan üre azotu, hematokrit, lökosit, lenfosit, monosit, platelet ve yoğun bakıma kabul edildiği andaki GKS değeri kaydedildi. Sonrasında Fibrinojen/albümin, CRP/albümin, BUN/albümin, Lenfosit/monosit oranları ve APACHE-II skoru ve Glasgow prognostik skoru hesaplandı ve bu oranların mortalite ile ilişkisi ve APACHE-II ile korelasyonu değerlendirildi. Hastalar yoğun bakım ünitesinden taburculuk şekline göre: Grup I taburcu olan grup, Grup II exitus (ex) olan grup olarak sınıflandırıldı.
BULGULAR: Çalışmaya dahil edilen 100 hastanın %35'i (n=35) kadın iken %65'i (n=65) erkekti. Hastaların yaş ortalaması 69,81±13,97 idi. Hastaların %62'si (n=62) ex oldu. GKS, APACHE-II, GPS, FAR, CAR, BAR ve LMR değerlerinin mortaliteye etkisi için yapılan tekli lojistik regresyon analizinde GKS, APACHE-II skorları ve BAR değerleri istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Yapılan multivariate analizde ise sadece APACHE-II skorlarının anlamlı olduğu saptandı (p=0,019). Yapılan ROC analizinde GKS, APACHE-II ve BAR değerlerinin AUC değerleri anlamlı bulunmuş olup mortaliteyi en yüksek öngörme gücünün APACHE-II'de (%70) olduğu belirlendi. GKS için mortaliteyi öngörmede tahmin oranı %65, BAR için ise %64,5 olarak tespit edildi. 
SONUÇ: Çalışmamızda Sepsis tanılı hastalarımızda mortaliteyi en yüksek öngören belirteçler sırasıyla APACHE-II, GKS ve BAR olarak saptandı. YBÜ'ye yatışı yapılan Septik tablodaki hastaların mortalite durumunun değerlendirilmesinde; yatış anında invaziv mekanik ventilasyon uygulama durumu, inotrop desteği verilmesi gibi çeşitli durumların değerlendirilmesi gerektiğine, çeşitli skorların ve biyobelirteçlerin klinisyene yol gösterebileceği kanaatine vardık.
Anahtar Kelimeler: Sepsis, GKS, APACHE II, CAR, FAR, BAR, LMR, Mortalite

Abstract:
INTRODUCTION AND OBJECTIVE: Sepsis is a life-threatening organ dysfunction caused by an inappropriate host response to infection. It leads to mortality in 20-50% of affected patients. Predicting the prognosis of septic patients is important. This study aimed to evaluate the predictive success of fibrinogen/albumin, CRP/albumin, BUN/albumin, and lymphocyte/monocyte ratios measured in the first 24 hours of patients admitted to the Anesthesia Intensive Care Unit with a diagnosis of sepsis for predicting mortality and their correlation with the APACHE-II score.
MATERIALS AND METHODS: This retrospective study was planned on 100 non-traumatic patients aged 18 and over who were admitted with a diagnosis of sepsis to the Anesthesia Intensive Care Unit of İzmir Katip Çelebi University Atatürk Training and Research Hospital between 01/01/2021 and 21/09/2023. Patient information was obtained from the hospital system including age, gender, chronic diseases, reason and date of intensive care admission, method of intensive care discharge, intubation status, need for inotropic support, arterial pH, PaCO2, PaO2, albumin, C-reactive protein, fibrinogen, procalcitonin, D-dimer, sodium, potassium, serum creatinine, blood urea nitrogen, hematocrit, leukocyte, lymphocyte, monocyte, platelet, and Glasgow Coma Scale (GCS) value at the time of intensive care admission. Subsequently, fibrinogen/albumin, CRP/albumin, BUN/albumin ratios, APACHE-II score, and Glasgow prognostic score were calculated, and the relationship of these ratios with mortality and correlation with APACHE-II were evaluated. Patients were classified according to the method of discharge from the intensive care unit: Group I as the discharged group, Group II as the exitus (ex) group.
RESULTS: Of the 100 patients included in the study, 35% (n=35) were female and 65% (n=65) were male. The mean age of the patients was 69.81±13.97. 62% of the patients (n=62) experienced exitus. In the univariate logistic regression analysis conducted for the effect of GCS, APACHE-II, GPS, FAR, CAR, BAR, and LMR values on mortality, GCS, APACHE-II scores, and BAR values were found to be statistically significant (p<0.05). In the multivariate analysis, only APACHE-II scores were found to be significant (p=0.019). The AUC values of GCS, APACHE-II, and BAR in the ROC analysis were found to be significant, and APACHE-II had the highest predictive power for mortality (70%). The predictive rate for GCS was 65% and for BAR was 64.5%.
CONCLUSION: In our study, the most predictive markers of mortality in septic patients were determined to be APACHE-II, GCS, and BAR, respectively. We concluded that various conditions such as the application of invasive mechanical ventilation and the administration of inotropic support at the time of admission to the ICU in patients with septic conditions need to be evaluated, and various scores and biomarkers can guide the clinician in assessing the mortality status of patients admitted to the ICU.
Keywords: Sepsis, GCS, APACHE II, CAR, FAR, BAR, LMR, Mortality