Madde kullanım bozukluğu olan bireylerin işlevsel olmayan tutumlar, depresyon ve anksiyete düzeyleri açısından incelenmesi: Karşılaştırmalı bir çalışma
Examination of individuals with substance use disorder in terms of dysfunctional attitudes, depression and anxiety levels: A comparative study
Yazar: HATİCE YALÇIN
Danışman: PROF. DR. MEHMET HAKAN TÜRKÇAPAR
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Madde bağımlılığı = Drug addiction ; Madde kullanım bozuklukları = Substance-related sdisorders ; Tutumlar = Attitudes ; Ölçekler = Scales ; İşlevsel olmayan düşünce = Dysfuncation thought

Özet:
Bu çalışmada, madde kullanım bozukluğu olan bireyler ile madde kullanmayan bireylerin işlevsel olmayan tutumlar, depresyon ve anksiyete düzeyleri açısından karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bu amaçla yürütülen çalışma, nedensel karşılaştırmalı desende yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini, 18-60 yaş aralığındaki Gaziantep 25 Aralık Devlet Hastanesi Ahmet Şireci AMATEM Kliniği'nde yatarak tedavi olan 60 hasta (çalışma grubu) ve madde kullanmayan 60 kişi (kontrol grubu) oluşturmuştur.  Araştırma verileri; Kişisel Bilgi Formu, İşlevsel Olmayan Tutumlar Ölçeği Kısaltılmış Türkçe Formu (DAS-R-TR), Beck Depresyon Envanteri, Beck Anksiyete Envanteri ve Bağımlılık Profil İndeksi Kısa Formu kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizi Kolmogorov-Smirnov testi ve Shapiro-Wilk testleri, Bağımsız Gruplar T testi, Pearson Korelasyon yöntemi, ANOVA ve Çoklu Doğrusal Regresyon Analizi kullanılarak yapılmıştır. Yapılan analizlere göre; madde kullanım bozukluğu olan bireylerde, DAS-R ölçeğiyle saptanan işlevsel olmayan tutumların madde kullanmayan bireylere göre daha yüksek düzeyde olduğu bulunmuştur. Beck Depresyon ve Anksiyete ölçekleriyle saptanan depresyon ve anksiyete düzeyleri açısından yapılan karşılaştırmada ise, madde kullanım bozukluğu olan bireylerin depresyon (ortalama 37.35) ve anksiyete düzeyleri (ortalama 27.23),  madde kullanmayan bireylere (BDE skoru ortalaması 7.20, BAE skoru ortalaması 5.52) göre daha yüksek olduğu görülmüştür.  Elde edilen bulgular alanyazın çerçevesinde tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Madde Kullanım Bozukluğu, İşlevsel Olmayan Tutumlar, Depresyon, Anksiyete.

Abstract:
This study aimed to compare dysfunctional attitudes, depression and anxiety levels of the individuals with substance use disorder and those who did not use substance. For this purpose, causal comparative research design was used. The participants included 60 individuals being treated at Ahmet Şireci ASATEC unit of 25 Aralık State Hospital (study group) and 60 individuals who do not use substance (control group). Their age ranged from 18 to 60. Research data were collected through Personal Information Form, Abbreviated Turkish form of Dysfunctional Attitude Scale (DAS-R-TR), Beck Depression Inventory, Beck Anxiety Inventory and Addiction Profile Index (BAPI)'s Short Form. Data were analysed by using Kolmogorov-Smirnov test, Shapiro Wilk test, Independent Samples Group T test, Pearson Correlation Method, ANOVA and Multi Linear Regression Analysis. The results indicated that dysfunctional attitudes of individuals with substance use disorder determined by DAS-R were higher than the average scores of the individuals who do not use substance. When the anxiety and depression levels presented by Beck Depression Inventory and Beck Anxiety Inventory compared, we found that depression (average: 37.35) and anxiety (average: 27.23) levels of individuals with substance use disorder had significantly higher average scores in than those who do not use substance (BDI score average: 7.20, BAI score average: 5.52). These findings were also discussed in terms of present literature.

Key Words: Substance Use Disorder, Dysfunctional Attitudes, Depression, Anxiety.