Kamu kurumlarında iç kontrol sistemi etkinliğinin değerlendirilmesi üzerine bir araştırma: Üniversite örneği
A research on the evaluation of the effectiveness of internal control system in public institutions: The case of university
Yazar: VELİ ERASLAN
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN ÇETİN
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Etkinlik = Efficiency ; Kamu kuruluşları = Public institutions ; Kanunlar 5018 sayılı = Laws 5018 numbered ; Üniversiteler = Universities ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
İşletmelerde yaşanan hatalar, hileler, skandallar, yolsuzluklar ve bu yaşananların küreselleşme ile birlikte sadece ilgili şirketlerle sınırlı kalmaması işletmelerin faaliyetlerini, finansal verilerini, raporlarını düzenli olarak kontrol etme ihtiyacı, kaynaklarını etkin ve verimli kullanma gerekliliği ortaya çıkarmıştır. Değişen şartlar, ihtiyaçlar ve zorunluluklar yönetim anlayışının da değişmesine neden olmuştur. Bir yönetim aracı olan kontrol, yaşanan gelişmelerle birlikte iç kontrol sistemine dönüşmüştür. Günümüzde özel sektörde yer alan işletmeler gibi kamu kurumları içinde iç kontrol sistemi önemli hale gelmiştir. Kamu kurumlarının temel amaçları; yasalarla verilen görevleri yerine getirmek; yasalara uygun, etkin, ekonomik, verimli bir şekilde faaliyetlerini yürütmek; ortaya çıkabilecek muhtemel riskleri belirlemek ve bunlara karşı önlem alınmasını sağlamaktır. Bu amaçları gerçekleştirebilmenin en sağlıklı yolunun, etkin bir iç kontrol sistemi kurulması ve uygulanması ile sağlanabileceği düşünülmektedir.
Türkiye'de 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile kamu kuruluşlarında iç kontrol sistemi kurulması zorunlu hale getirilmiştir. İç kontrol sisteminin kurulmasından daha çok etkin bir şekilde uygulanması önemlidir. Bu doğrultuda, çalışmanın temel amacı özel bütçeli bir kamu kuruluşu olan Necmettin Erbakan Üniversitesinde iç kontrol sisteminin etkinliğini değerlendirmektir. Çalışmada öncelikle iç kontrol sistemi ve kamu kurumlarında iç kontrol konusunda literatür incelemesi yapılmış ve daha sonra üniversite idari personeline anket uygulanmıştır. Çalışanların iç kontrol sisteminin etkinliği konusundaki algıları ile eğitim durumları, çalıştığı birim, kontrol faaliyetleri konusunda eğitim alıp almadığı, kontrol faaliyetlerinin hangi süreyle yapıldığı ve birimde iç denetim birimi veya iç denetçi olup olmadığı arasında anlamlı bir fark olup olmadığının tespit edilmesi çalışmanın diğer amaçlarını oluşturmaktadır. Araştırmada elde edilen veriler analiz edilerek bulgulara dönüştürülmüş ve tartışılarak incelenmiştir.

Abstract:
Errors, frauds, scandals, corruption and the fact that these experiences are not limited to the related companies with the globalization have led to the necessity of the companies to control their activities, financial data and reports regularly and to use their resources effectively and efficiently. Changing conditions, needs and necessities have also changed the understanding of management. As a management tool, control has become an internal regulation system with these developments. Today, the internal control system has become crucial not only for private sector enterprises but also for public institutions. The main objectives of public institutions; performing the duties assigned by law; to carry out its activities effectively, economically and efficiently in accordance with the law; to identify possible risks that may arise and to take precautions against these risks. It has been thought that the best way to achieve these goals to establish and implement an effective internal control system.
According to the "5018 Public Financial Management and Control Law" it has been a must to establish an internal control system in public institutions. It has become more important to implement the internal control system more effectively rather than establishing it. In this respect, the main purpose of the study is to evaluate the effectiveness of the internal control system at Necmettin Erbakan University, a public institution with a private budget. In the study, first of all, literature review was done about internal control system and internal control in public institutions and then a questionnaire was applied to university administrative staff. Other objectives of the study are to determine whether there is a significant difference between the employees' perceptions about the effectiveness of the internal control system and their educational status, the unit they work for, whether they have received training on control activities or not, the duration of the control activities and whether there is an internal audit unit or internal auditor in the unit. The data obtained from the research transformed into findings, they are analyzed and then conclusions drawn from the investigation.