Sekonder ve genetik FSGS tanılı hastalarda etyoloji, klinik ve laboratuvar bulgularının retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of etiology, clinical and laboratory findings in patients diagnosed with secondary and genetic FSGS
Yazar: AYŞENUR YILMAZ
Danışman: DOÇ. DR. HALİL YAZICI
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Nefroloji = Nephrology ; İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Giriş ve amaç: Fokal segmental glomerüloskleroz (FSGS) glomerüllerin en az birinde segmental sklerozla karakterize; primer, sekonder (ilaçlar, obezite, viral infeksiyonlar vb.) ve genetik etyolojiye bağlı olarak gelişebilen bir glomerülonefrittir. Sekonder ve genetik FSGS tanılı hastaların tedavi yanıtı ve prognozu hakkındaki bilgiler kısıtlıdır. Bu çalışmada sekonder ve genetik FSGS tanılı hastaların klinik, histopatolojik ve laboratuvar değerleri ile tedavi yaklaşımları ve tedaviye yanıtlarının karşılaştırılması amaçlanmıştır.
Hastalar ve yöntemler: Çalışmaya 1987-2022 yılları arasında İstanbul Tıp Fakültesi Glomerüler Hastalıklar Polikliniğinde takipli, en az 16 hafta izlemine devam edilen, başka bir primer glomerüler hastalığı olmayan, 18 yaşından büyük, sekonder ve genetik FSGS tanılı 172 hasta dahil edildi. Hasta dosyalarından retrospektif olarak hastaların demografik verileri, tanı anı laboratuvar ve klinik özellikleri, böbrek biyopsileri, genetik test sonuçları, görüntüleme özellikleri, tedavi yaklaşımları ve tedaviye yanıtları, son dönem böbrek hastalığı (SDBH) gelişip gelişmediği ve transplantasyon yapılıp yapılmadığı not edildi. Hastalarda genetik FSGS'yi ve SDBH'yi ön gördürebilecek faktörler incelendi.
Bulgular: Hastalarımızın 103'ü kadındı (%59.8), hastaların ortalama tanı yaşları 38.46 ± 13.75 yıldı. Hastaların 29'u genetik FSGS, 141'i genetik dışı sekonder FSGS tanılı idi. Genetik dışı sekonder FSGS tanılı hastaların 41'i obezdi, 21 hasta tek böbrekliydi. Hastalar ortanca 78 (38-134) ay takip edildi. 28 hastada takip süresince SDBH gelişmişti, bu hastaların 16'sına renal transplantasyon yapılmıştı. Genetik FSGS tanılı hastalarda ailede renal hastalık (p<0.001), ailede SDBH öyküsü (p<0.001) ve tanı anında hematüri (p=0.005) daha sıktı. SDBH gelişen hastalarda böbrek biyopsisinde global skleroza giden glomerül sayısı (p=0.006) ve C3 birikimi (p=0.048) daha sıktı.
Sonuçlar: Genetik ve genetik dışı sekonder FSGS'nin ayırt edilmesi klinik pratikte önem arz etmektedir. Aile öyküsünde renal hastalık bulunan, hematürik, immünsüpresif tedaviye yanıtsız hastalarda genetik FSGS'yi akla getirip genetik test istemek önemlidir. Sekonder FSGS tanılı; tanı anında kreatinin değeri yüksek, biyopside skleroza giden glomerül oranı fazla ve C3 birikimi olan hastaları SDBH'ye gidiş açısından dikkatle izlemek gerekmektedir.

Abstract:
Objective: Focal segmental glomerulosclerosis (FSGS) is a glomerulonephritis characterized by segmental sclerosis in at least one of the glomeruli and may develop due to primary, secondary (drugs, obesity, viral infections, etc.), or genetic etiology. Knowledge of the treatment response and prognosis of patients with secondary and genetic FSGS is limited. In this study, we aimed to compare the clinical, histopathological, and laboratory findings, treatment options, and response to treatment in patients with secondary and genetic FSGS.
Patients and methods: This study included 172 patients diagnosed with secondary and genetic FSGS who were followed up at the Glomerular Diseases Outpatient Clinic of Istanbul Medical Faculty between 1987 and 2022, who were followed up for at least 16 weeks, had no other primary glomerular disease, and were older than 18 years of age. Demographic data, laboratory and clinical features at the time of diagnosis, renal biopsies, genetic test results, imaging features, treatment modalities and responses to treatment, development of end-stage renal disease (ESRD), and transplantation data were retrospectively obtained from patient files. Factors that may predict genetic FSGS and ESRD were analyzed.
Results: 103 of our patients were female (59.8%), and the mean age at diagnosis was 38.46 ± 13.75 years. Of these patients, 29 were diagnosed with genetic FSGS and 141 with non-genetic secondary FSGS. Forty-one patients with non-genetic secondary FSGS were obese, and 21 had a single kidney. The patients had a median follow-up of 78 (38-134) months. 28 patients developed ESRD during follow-up, 16 of whom underwent renal transplantation. Familial renal disease (p<0.001), familial ESRD (p<0.001), and hematuria at diagnosis (p=0.005) were more common in patients with genetic FSGS. The number of glomeruli with global sclerosis (p=0.006) and C3 accumulation (p=0.048) on renal biopsy was more frequent in patients with ESRD.
Conclusions: Differentiating between genetic and non-genetic secondary FSGS is important in clinical practice. In patients with a family history of renal disease, hematuria, or unresponsiveness to immunosuppressive therapy, it is important to consider genetic FSGS and request genetic testing. Patients diagnosed with secondary FSGS with a high creatinine value at the time of diagnosis, a high proportion of glomeruli with sclerosing glomeruli on biopsy, and C3 accumulation should be carefully monitored for progression to ESRD.