Gelenek, tüketim toplumu ve törensel tüketim: Türkiye'deki evlilik törenleri üzerine sosyolojik bir araştırma
Tradition, consumer society and ceremonial consumption: A sociological study on marriage ceremonies in Turkey
Yazar: CEYDA DURUTÜRK
Danışman: YRD. DOÇ. ABDULKERİM SÖNMEZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Sosyoloji = Sociology

Özet:
Bu çalısmanın temel amacı, tüketim kültürü içerisinde yer alan malların kullanımı iletoplumsal statünün seklini tanımlamanın yolları arasındaki iliskileri, evlilik törenleriyleve o anlamda geleneklerle baglantısı dâhilinde incelemektedir. Bu incelemenin ampirikverilerinin büyük kısmını 40 (kırk) yeni evli çiftle yapılan mülakatlardan derlenenveriler olusturmaktadır. Arastırmanın sonucunda törensel tüketim nesnesi ve miktarınınsıradan bir gösteri konusu olmanın çok ötesinde olagan iliskileri teyit edici, onarıcı veyasabote edici bir nitelige bürünebildigi tespit edilmis, törenlerin biçimi ve bu törenlerinher biri için yapılan harcamaların tarzı ve miktarının toplumsal sınıf ve statükonumlarından etkilenmekle birlikte ataerkil sistem ile akrabalık sistemindenkaynaklanan kural ve taleplerin de her birinin bagımsız birer etken olarak sürece dâhiloldugu gözlenmistir. Öte yandan modern toplumun tüketim ve tüketimde tarz yaratmaaçısından saglamıs oldugu imkânlar, bireyi, cemaatin ve onun geleneklerinin içinehapseden bir mahiyetten hızla uzaklastırarak onu kendi tarzını yaratma pesinde ikengelenekleri yeniden biçimlendiren ve üreten faal bir varlık olmaya kıskırtmakta vezorlamaktadır. Dolayısıyla eylemsel düzeyde gelenek, modernlik ve törensel tüketimarasındaki karsılıklı iliskiler ve etkilesimler yumagı tek yanlı bir bakıs açısı ileanlasılamayacak; toplumsal sınıf-statü ile tüketim arasında dogrusal bir artma ya datarzlarda belli yapılanmalar seklinde ifade edilemeyecek kadar karmasık görünmektedir.Anahtar SözcüklerTüketim Toplumu, Gelenek, Törensel Tüketim, Evlilik, Aile, Toplumsal Statü,Toplumsal Sınıf, Tören, Dügün.

Abstract:
This study examines the relation between the use of consumer goods and services andthe ways of defining and expressing one?s social class-status in connection withmarriage ceremonies, based on data coming from in-depth interviews with 40 newlymarried couples. The study indicates that ceremonial consumption is more than simplybeing an expression of social status and it is used an instrument of building, maintainingor breaking the relations within family circles and kinship groups. Therefore the contentand amount of ceremonial consumption is affected not only by social class positionsbut, at the same time, by fundamental social institutions of patriarchy, kinship andtraditions prevailing in the society across all social classes. On the other hand, whilegoods and services available within a modern consumer society urge the individuals tocreate their own styles unique to themselves and hence seem to undermine the bindingand constraining impact of tradition; creative actions are possible only within traditionsand thus contribute to their reproduction. Therefore, the study concludes thatconsumption within a consumer society should be understood within a much widercontext taking into account its ceremonial and tradition bound aspects as well as its usein the construction and reproduction of primary relations.Key WordsConsumer Society, Tradition, Ceremonial Consumption, Marriage, Family, SocialStatus, Social Class, Ceremony, Wedding.