Multipl sklerozlu bireylerde solunum fonksiyonları ve gövde kontrolünün fonksiyonel mobilite üzerine olan etkilerinin araştırılması
Investigation of the effects of respiratory functions and trunk control on functional mobility in individuals with multiple sclerosis
Yazar: MELİKE SÜMEYYE CENGİZ
Danışman: PROF. DR. KADRİYE ARMUTLU
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Nörolojik Fizyoterapi Ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Nöroloji Fizyoterapistliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Hareketlilik = Mobility ; Kas kuvveti = Muscle strength ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu çalışmanın amacı Multipl Sklerozlu bireylerde solunum fonksiyonları ve gövde kontrolünün fonksiyonel mobilite üzerine olan etkilerini araştırmaktı. Çalışmaya EDSS puanı ≤5,5 olan 30 MS'li birey ve benzer yaş ve cinsiyette 30 sağlıklı birey dahil edildi. Solunum fonksiyonları; spirometre ile, solunum kas kuvveti; ağız basınç ölçüm cihazı ile, gövde kontrolü; Gövde bozukluk Ölçeği (GBÖ), spinal stabilite testleri ve Lumbopelvik Stabilite Testi ile, fonksiyonel mobilite; 2 dakika yürüme testi (2DYT) ve Süreli kalk ve yürü testi (SKYT) ile değerlendirildi. Çalışmanın sonucunda MS'li bireylerin sağlıklı bireylere göre solunum fonksiyonlarının, solunum kas kuvvetinin, gövde kontrolünün ve fonksiyonel mobilitelerinin azaldığı bulundu (p<0.05). MS'li bireylerde fonksiyonel mobilite testleri ile ekspiratuar kas kuvveti ilişkili bulunurken (p<0.05); inspiratuar kas kuvveti ve solunum fonksiyon testi sonuçları ile ilişkili bulunmadı (p>0.05). Ayrıca fonksiyonel mobilite testleri ile GBÖ'nün "dinamik oturma dengesi" alt parametresi ve toplam puanı arasında ilişki bulunurken (p<0.05); "statik oturma dengesi" ve "koordinasyon" alt parametreleri arasında bir ilişki bulunmadı (p>0.05). SKYT ile tüm spinal stabilite testleri arasında (p<0.05) ve 2DYT ile "Sit-ups" testi haricindeki spinal stabilite testleri arasında ilişki olduğu bulundu (p<0.05). Ayrıca fonksiyonel mobilite testleri ile Lumbopelvik Stabilite Testi arasında ilişki görüldü (p<0.05). Bu sonuçlar MS'li bireylerde sağlıklı bireylere göre solunum parametreleri ve gövde kontrolünde azalma olduğunu ve bu azalmanın fonksiyonel mobilitedeki azalma ile ilişkili olduğunu göstermektedir. MS'li bireylerin erken dönemden itibaren fonksiyonel mobilitelerinin korunması ve geliştirilebilmesi için solunum fonksiyonları, solunum kas kuvveti ve gövde kontrolünü artırmaya yönelik yaklaşımların rehabilitasyon programlarında yer alması gerektiği sonucuna varıldı.
Anahtar Kelimeler: Multipl Skleroz, solunum fonksiyonu, gövde kontrolü, fonksiyonel mobilite

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effects of pulmonary function and trunk control on functional mobility in individuals with multiple sclerosis. The study included 30 MS individuals with EDSS score ≤5.5 and 30 healthy individuals of similar age and sex. Respiratory functions; with spirometry, respiratory muscle strength; with mouth pressure measuring device, trunk control; with Trunk Impairmet Scale (TIS), spinal stability tests and Lumbopelvic Stability Test, functional mobility; with 2 minute walk test (2MWT) and the timed up and go test (TUG) were evaluated. As a result of the study, it was found that the respiratory functions, respiratory muscle strength, trunk control and functional mobility of individuals with MS were decreased compared to healthy individuals (p<0.05). In individuals with MS, functional mobility tests were associated with expiratory muscle strength (p<0.05); it was not associated with inspiratory muscle strength and pulmonary function test results (p>0.05). There was also a relationship between functional mobility tests and TIS "dynamic sitting balance" sub-parameter and total score (p<0.05); but no relation was found between "static sitting balance" and "coordination" sub-parameters (p>0.05). While the relationship between TUG and all spinal stability tests was determined (p<0.05); there was a relationship between 2MWT and spinal stability tests except 'Sit-ups' test (p<0.05). However, Lumbopelvik Stability Test was found to be associated with functional mobility tests (p<0.05). These results suggest that there is a decrease in respiratory parameters and trunk control in individuals with MS compared to healthy individuals and this decrease is related to decrease in functional mobility. In order to protect and improve the functional mobility of individuals with MS from early period, it is concluded that respiratory functions, respiratory muscle strength and approaches to increase trunk control should be included in the rehabilitation programs.
Keywords: Multiple Sclerosis, respiratory function, trunk control, functional mobility