Uluslararası medyada göçmen haberlerinin çerçevelenmesi: Suriyeli ve Ukraynalı sığınmacılara ilişkin haberlerin analizi
Framing immigrant news in international media: Analysis of news about Syrian and Ukrainian refugees
Yazar: FARİDA KACHYBEKOVA
Danışman: DOÇ. DR. BETÜL PAZARBAŞI
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Gazetecilik = Journalism

Özet:
Bu tez çalışmasında, sığınmacılar ile ilgili haberlerde kullanılan haber
çerçevelerinin medyanın ideolojik farklılıkları ve bağlı oldukları ülkelerin göç
politikası ekseninde kamuoyu üzerinde belirleyici etki yaratıp yaratmadığını ortaya
koymak amaçlanmaktadır. Bu bağlamda Türkiye, Almanya ve İngiltere merkezli
yayın yapan günlük gazetelerin internet haber sitelerinde yer alan Suriyeli ve
Ukraynalı sığınmacılar ile ilgili haberler, haber çerçeveleme teorisi temelinde içerik
analizi tekniği ile incelenmiştir. Türkiye‟nin dünyadaki sığınmacılara en çok ev
sahipliği yapan ülke olması, Almanya‟nın diğer AB‟ye üye ülkelere göre
sığınmacıları daha fazla kabul etmesi, İngiltere‟nin de sığınmacılara kapısını açma
konusunda direnç göstermesi araştırma evreni seçiminde belirleyici rol oynamıştır.
Örneklem seçiminde gazetelerin ideolojik yaklaşımları baz alınarak Türkiye‟den
muhafazakâr sağ ideolojiyi temsil eden Sabah ve sol ideolojiyi savunan Sözcü
gazeteleri, Almanya‟dan sağ ideolojiyi temsil eden Bild ve sol ideolojiyi savunan
Zeit gazeteleri, İngiltere‟den ise sağ görüşü savunan Express ve sol ideolojiyi temsil
eden The Guardian gazetelerinin internet siteleri tercih edilmiştir. Bu gazetelerin
internet sitelerinde Suriyeli sığınmacılar ile ilgili Suriye‟de iç savaşın başladığı 2011
ile 2020 yılları arasında kritik gelişmelerin yaşandığı aylarda yayımlanan toplam
1384 haber, Ukraynalılar ile ilgili Mart 2022 ve Şubat 2023 yılları arasında
yayımlanan 835 haber hem niceliksel hem de niteliksel olarak incelenmiştir. Analiz
edilen gazetelerden elde edilen bulgular, Suriyeli sığınmacılar ile ilgili sosyal
güvenlik, siyasal ve ekonomik tehdit gibi daha çok olumsuzluk içeren haber
çerçevelerinin baskın olduğunu; ancak bu çerçevelerin kullanım oranının gazetelerin
temsil ettikleri ideolojilere göre farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır. Ukraynalı
sığınmacılar ile ilgili haberlerde incelenen gazetelerin ideolojik bakış açılarının ve
bağlı oldukları ülkelerin göç politikalarının farklı olmasına rağmen mağduriyet,
yerleşim, insanî ilgi, sorumluluk gibi daha çok olumlu ve sığınmacıları haklı çıkaran
çerçevelerin baskın olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
This thesis aims to investigate whether the frames used in news about refugees
have a decisive impact on public opinion based on the ideological differences of the
media and the migration policies of the countries they belong to. To achieve this
goal, news articles about Syrian and Ukrainian refugees were analyzed using the
framing theory and content analysis technique. The study focused on daily
newspapers with online news portals based in Turkey, Germany, and the United
Kingdom. The choice of the research universe was influenced by Turkey being the
country hosting the highest number of refugees globally, Germany accepting more
refugees compared to other EU member states, and the UK showing resistance to
admitting refugees. The selection of the sample was based on the ideological
approaches of the newspapers. Conservative-right ideology was represented by the
Turkish newspaper Sabah, advocating for a conservative-right ideology, and the left
ideology was represented by the Turkish newspaper Sözcü. For Germany, the
conservative-right ideology was represented by Bild, and the left ideology was
represented by Zeit. In the UK, the newspaper Express represented the right-wing
perspective, while The Guardian represented the left ideology. A total of 1384 news
articles about Syrian refugees published between 2011 and 2020 and 835 news
articles about Ukrainian refugees published between March 2022 and February 2023
on the selected newspapers' websites were quantitatively and qualitatively evaluated.
The findings reveal that in the analyzed newspapers, news frames about Syrian
refugees mainly consisted of negative aspects such as social security threats, political
and economic threats. However, the prevalence of these frames varied according to
the ideological perspectives of the newspapers. For Ukrainian refugees, despite the
differences in the ideological perspectives of the analyzed newspapers and the
migration policies of the countries they belong to, frames emphasizing positive
aspects such as resilience, settlement, human interest, and responsibility were
dominant. Overall, this study highlights how media framing contributes to the
formation of public attitudes towards refugees, with the frames used being influenced
by media ideology and the migration policies of the countries in question.