Akut böbrek hasarı olan hastaların laboratuvar parametrelerinin hastane içi advers olaylara etkisinin araştırılması
Investigation of the impact of laboratory parameters of patients with acute kidney injury on in-hospital adverse events
Yazar: AHMET UMUR AKA
Danışman: DOÇ. DR. BAHADIR TAŞLIDERE
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Acil Tıp = Emergency Medicine

Özet:
Giriş ve Amaç: Akut böbrek hasarı, yüksek morbidite ve mortalite oranlarına 
sahip, sık görülen, çok fazla etiyolojik nedeni bulunan ancak potansiyel olarak 
önlenebilen/tedavi edilebilen klinik bir durumdur. Akut böbrek hasarı olan hastalar 
için zamanında teşhis ve uygun tedavi yaklaşımlarının belirlenmesi çok önemlidir. 
Laboratuvar parametreleri erken tanı ve evrelemeye yardımcı olur. Araştırmamız acil 
serviste akut böbrek hasarı tanısı konulan hastalardan alınan rutin laboratuvar 
parametrelerinin hastanın yoğun bakıma alınması, hastanede kalış süresi, diyalize 
alınma durumu, hastane içi ve 6 aylık mortalite gibi advers olaylara etkisini 
incelemektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışma 01.01.2021 ile 30.06.2022 tarihleri arasında 
retrospektif olarak acil serviste yapıldı. Çalışmaya etik kurul onayı alındıktan sonra 
başlandı. Acil servise başvuran 18 yaş üstü hastalar dahil edildi. Akut böbrek hasarı 
tanısı AKIN evrelemesi kriterlerine göre koyuldu. Hastaların acil servise ilk başvuru 
anında alınan rutin kan örnekleri retrospektif olarak incelendi. Rutin alınan kan 
örneklerinden; hemogram, biyokimya (BUN, kreatinin, GFR, AST, ALT, total 
bilirubin, glukoz, sodyum, potasyum, kalsiyum), CRP, kan gazı (pH, bikarbonat, 
pCO2, pO2, satürasyon, laktat, sodyum, potasyum, klor, iyonize kalsiyum, 
hemoglobin, baz açığı, anyon gap) değerlerine bakıldı. Hastaların taburculuğu, servis 
yatışı, yoğun bakım yatışı, hastanede kalış süresi, diyaliz durumu, ölüm-sağ kalım
durumu değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmamız acil serviste akut böbrek hasarı tanısını alan 324 hasta 
ile gerçekleştirildi. Araştırmamıza dahil olan katılımcıların hastane içi sağ kalım 
durumuna göre değerlendirilen parametrelerinden kreatinin, BUN, GFR, AST, 
kalsiyum, CRP, pH, bikarbonat, laktat ve baz açığı değerlerinde istatistiksel olarak 
anlamlı farklılık saptanmıştır (sırasıyla p<0,001, p<0,001, p<0,001, p=0,001, p=0,001, 
p=0,001, p=0,006, p=0,012, p=0,001, p=0,009). Altı aylık mortalitede ise kreatinin, 
BUN, GFR, AST, kalsiyum, CRP, total bilirubin ve sodyum değerleri anlamlı 
bulunurken (sırasıyla p=0,001, p<001, p<001, p=0,001, p<001, p<0,001, p=0,015, 
p=0,034); pH, bikarbonat ve baz açığı istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır
(sırasıyla p=0,63, p=0,095, p=0,181).
Sonuç: Akut böbrek hasarı olan hastalar için zamanında teşhis ve uygun tedavi 
yaklaşımlarının belirlenmesi çok önemlidir. Özellikle altta yatan nedenleri kontrol 
altına almak ve risk faktörlerini azaltmak için belirteçlerin nasıl etkilendiği daha çok 
araştırılmalıdır.

Abstract:
Introduction and Objective: Acute kidney injury (AKI) is a clinically 
significant condition with high morbidity and mortality rates. It is a frequently 
encountered condition with various etiological factors, many of which are potentially 
preventable/treatable. Timely diagnosis and appropriate treatment approaches are 
crucial for patients with AKI. Laboratory parameters play a vital role in early diagnosis 
and staging. Our study aims to investigate the impact of routine laboratory parameters 
obtained from patients diagnosed with acute kidney injury in the emergency 
department on adverse events such as admission to the intensive care unit, length of 
hospital stay, need for dialysis, in-hospital and 6-month mortality.
Materials and Methods: The study was conducted retrospectively in the 
emergency department between January 01, 2021 and June 30, 2022. Ethical approval 
was obtained before the study commenced. Patients aged 18 and over who presented 
to the emergency department were included. The diagnosis of acute kidney injury was 
made according to the AKIN staging criteria. Routine blood samples obtained from 
patients at the time of their initial presentation to the emergency department were
retrospectively reviewed. Parameters including complete blood count, biochemistry 
(BUN, creatinine, GFR, AST, ALT, total bilirubin, glucose, sodium, potassium, 
calcium), CRP and blood gas values (pH, bicarbonate, pCO2, pO2, saturation, lactate, 
sodium, potassium, chloride, ionized calcium, hemoglobin, base excess, anion gap) 
were examined. Patients' discharge status, ward admission, intensive care unit 
admission, length of hospital stay, dialysis status, survival status were evaluated.
Results: Our study was conducted with 324 patients diagnosed with acute 
kidney injury in the emergency department. Among the parameters evaluated 
according to in-hospital survival, statistically significant differences were found in 
creatinine, BUN, GFR, AST, calcium, CRP, pH, bicarbonate, lactate and base excess
values(respectively p<0,001, p<0,001, p<0,001, p=0,001, p=0,001, p=0,001, p=0,006, 
p=0,012, p=0,001, p=0,009). Regarding six-month mortality; creatinine, BUN, GFR, 
AST, calcium, CRP, total bilirubin and sodium values were found to be statistically 
significant (respectively p=0,001, p<001, p<001, p=0,001, p<001, p<0,001, p=0,015, 
p=0,034), while pH, bicarbonate and base axcess were not (respectively p=0,63, 
p=0,095, p=0,181).
Conclusion: Timely diagnosis and appropriate treatment approaches are 
crucial for patients with acute kidney injury. It is particularly important to investigate
how markers are affected, especially to control underlying causes and reduce risk 
factors.