Azilhan Nurşayihov'un Alıstağı Audanda adlı eserinde hal kategorisi ve eserin Türkçeye çevirisi /
Yazar: GULNAR BAZARBAY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BAHRİ KUŞ
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu tezde Kazak Halk yazarı Azilhan Nurşayıhov'un "Alıstağı Audanda" (Uzaktaki Semtte) adlı 
eserinin yedi başlıktan oluşan denemesindeki verilen örneklerle Kazak Türkçesinin hâl ekleri 
çalışılmıştır. Sovyet döneminde yazılan bu eserde yedi ayrı başlık altında yazılan hikâye 
anlatılmaktadır. Temelde hayvan yetiştiren köy halkının işi, hayvan yetiştirmenin zorlukları, ekin 
ekmenin kolay olmadığı, halkın günlük hayatı, sevinçleri ve üzüntülerini konu edinmektedir. Bu 
eserlerde halkın soğuk havada hayatlarını sürdürebilmeleri, hayvanlar ölmeden kıştan sağ salim 
çıkmaları, ekin ekmedeki emekleri, çocukların köy halkının işi için yardım etmesi ve yazar olmanın 
kolay olmadığı gibi şeyleri anlatmaktadır. Bu denemelerin özelliği ise hiçbiri yazar tarafından 
uydurulmamıştır, aksine yazar iş gezisine gitiiği zaman gördüğü gerçek hayatta olan olaylara yer 
verilmiştir. 'Hâl ekleri' bölümlerinden oluşan bölümde, Kazakça ve Türkçedeki hâl kategorisi, alfabe 
transkripsiyonu, sınıflandırılmaları, ünlülerde ve ünsüzlerdeki değişiklikler, metin üzerinden örnekler 
verilerek Kazak Türkçesinin hâl kategorisi incelenmiştir. Metin bölümünde eserin transkripsiyonu 
yapılmıştır. Transkripsiyon bölümünden sonra Türkçeye çevirisi verilmiştir. Türkiye'de kendisi 
hakkında çok az bilgiye rastlanan Azilhan Nurşayıhov ve eserleri hakkında bilgiler vermesi 
bakımından çalışma ayrıca önem arz etmektedir.

Abstract:
In this thesis, the case suffixes of Kazakh Turkish were studied with the examples given in the essay of 
Kazakh folk writer Azilhan Nurshaykhov's work "Alıstaǵı Audanda" (In the Distant Neighborhood), 
which consists of seven titles. In this work written in the Soviet period, the story written under seven 
different titles is told. Basically, it is about the work of the village people who raise animals, the 
difficulties of raising animals, the difficulties of sowing crops, the daily life of the people, their joys 
and sorrows. In these works, the people's ability to survive in cold weather, surviving the winter 
without the animals dying, their labor in planting crops, children helping the village people in their 
work, and the fact that it is not easy to become a writer. The peculiarity of these essays is that none of 
them are made up by the author, but rather they are based on real-life events that the author saw when 
he went on a business trip. In the section consisting of 'State suffixes' sections, the Kazakh and Turkish 
state category, alphabet transcription, classification, changes in vowels and consonants, the state 
category of Kazakh Turkish is examined by giving examples from the text. In the text section, the 
transcription of the work was made. After the transcription section, its translation into Turkish is given. 
The study is also important in terms of providing information about Azilhan Nurşayıhov and his 
works, about whom there is very little information in Turkey.