Alım satıma aracılık sözleşmelerinde uyuşmazlıklar ve ispat sorunları
The disagreements and problems of proof stemming from the agreement of intermediation for the purchase and sale
Yazar: FATİH KEKLİKKIRAN
Danışman: PROF. DR. OĞUZ ATALAY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Çalısmamızın konusunu borsada islem yapmak isteyen yatırımcılarınaracı kurumlarla akdettikleri alım satıma aracılık sözlesmesinden kaynaklananuyusmazlıklar ve ispat sorunları olusturmaktadır. Ülkemizde sermayepiyasasını düzenleme yetkisi bagımsız bir idari otorite olan Sermaye PiyasasıKurulu'na aittir. Sermaye Piyasası Kurulu da bu yetkisine dayanarak alımsatıma aracılık sözlesmesine ve bu sözlesmeden kaynaklananuyusmazlıklarda uygulanacak düzenlemeler öngörmüstür. Bu anlamda ispatailiskin esaslar da öngörülmüstür. Çalısma konumuz anlamında ispata iliskinasli düzenlemeler Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda, Türk MedeniKanunun 6. maddesinde ve Türk Ticaret Kanununun ilgili maddelerinde yeralmaktadır. Sermaye Piyasası Kurulu'nun tebligleriyle öngördügü ispata iliskindüzenlemelerin de bu asli düzenlemelere uygun olması gereklidir. Ancakçalısmamızda görülecegi üzere bu gereklilik tam olarak saglanabilmis degildir.Çalısmamızda öncelikle ispat hukukuna ve alım satıma aracılıksözlesmesine iliskin temel terimler açıklanmıstır. Bu temel terimlerçalısmamızın asıl çatısını olusturan ikinci bölümünde bize yol göstermistir.Çalısmamızın ikinci bölümünde yatırımcı ve aracı kurum arasındauygulamada çıkmıs olan uyusmazlıklar örnek olarak alınmıs ve bunlarınçözümünde tarafların özellikle ispat yükü kendisine düsen tarafın ispathukuku anlamındaki durumu ortaya koyulmustur. Uygulamada taraflararasındaki uyusmazlıklar çogunlukla müsteri emirlerinden, temettüdagıtımından ve rüçhan hakkı kullanılmasından kaynaklandıgı içinçalısmamızda doktrin ve uygulamadaki görüsler de ortaya konarak bu konularüzerinde durulmustur. Çalısmamızın son bölümünde de taraflar arasındakiuyusmazlıkların özel çözüm yolları yani stanbul Menkul KıymetlerBorsası'ndaki uyusmazlık çözüm yolu ile Türkiye Sermaye Piyasası AracıKuruluslar Birligi bünyesindeki tahkim prosedürü sartları ve esasları ortayakonarak kısaca açıklanmaya çalısılmıstır.

Abstract:
The disagreements and problems of proof stemming from theagreement of intermediation for the purchase and sale contracted by theinvestors who wants to transact in stock exchange with intermediaryinstitutions constitute the subject of this study. In our country the task ofarranging the capital market belongs to the Capital Markets Board which isan independent administrative authority. Being based upon this authorityCapital Markets Board offers arrangements being applied to the agreementof intermediation for the purchase and sale and the disagreements causingfrom this contract. In this sense it also suggests some principles related toproof. Within the framework of this study essential arrangements related tothe proof take place in the related articles of The Civil Procedure Code, thesixth article of the Turkish Civil Code and Turkish Commercial Code. Thearrangements related to proof which are put forward by the communiquésof the Capital Market Board should also be suitable for these essentialarrangements. However, as it can be seen in this study, this necessity hasnot been secured exactly yet.In this study, firstly the terms related to the law of proof and theagreement of intermediation for the purchase and sale are explained. Thesebasic terms lead us to the second part which is the framework of our study.In the second part of our study, the disagreements occurred in theapplication between the investor and the intermediary institutions are takenas examples and while solving these problems, the situation of the partsespecially the ones who are responsible for the obligation of proof are putforward. Owing to the fact that the disagreements between the parts in theapplication arise mostly from the customer orders, the distributions of thepermission and the priority of right, in our study by bringing the doctrinesand the views upon the application up, we follow up these subjects withinterest. In the last part of the study, the special solutions for thedisagreements between the parts, that is, the solution for the disagreementin stanbul Stock Exchange and the arbitration procedure conditions andprinciples within the constitution of The Association of Capital MarketIntermediary Institutions of Turkey are put forth and explained shortly.Key Words: 1-) Brokerage House, 2-) Agreement of intermediation for thepurchase and sale 3-) Proof 4-) Capital Markets 5-) Stock ExchangeDisagreements