Zebra balıklarında bisfenol A'nın obezojenik etkilerinin incelenmesi
Investigation of the obesogenic effects of bisphenol A in zebrafish
Yazar: MÜMİNE BELER
Danışman: PROF. DR. EBRU IŞIK ALTURFAN
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Bisfenol = Bisphenol ; Bisfenol A = Bisphenol A ; Kilo alma = Weight gain ; Obezite = Obesity ; Zebra balığı = Zebrafish

Özet:
Amaç: Çalışmamızın amacı zebra balıklarında bisfenol A (BFA) maruziyetinin obezojenik etkilerini inceleyerek endokrin bozukcu kimyasallar ile obezite arasındaki ilişkinin belirlenmesidir.
Gereç ve yöntem: Çalışmamızda zebra balıkları 4 hafta boyunca düşük doz BFA (DBFA) ve yüksek doz BFA (YBFA) olmak üzere 2 farklı dozda BFA'ya maruz bırakılmıştır. Deney sonunda hayvanların vücut ağırlıkları ölçülmüş, açlık kan şekeri değerleri glukometre ile belirlenmiştir. Anestezi altında karaciğer ve beyin dokuları çıkarılmıştır. Karaciğer ve beyin dokularından hazırlanan homojenatlarda oksidan-antioksidan sistem parametreleri spektrofotometrik olarak ölçülmüştür. Karaciğer ve beyin dokularında insülin direnci ve inflamasyon ile ilgili genlerin ifadeleri ise RT-PCR yöntemi ile belirlenmiştir.
Bulgular : Çalışmamızda 4 hafta süre ile BFA verilen zebra balıklarında, 30. günün sonunda açlık kan şekeri değerlerinde ve vücut ağırlıklarında kontrol grubuna göre anlamlı derecede artış olduğu belirlenmiştir. Ayrıca BFA uygulanan gruplarda oral glukoz tolerans testinde 30, 60 ve 120. dakikalarda kontrol grubuna göre artışlar bu gruplarda bozulmuş glukoz toleransını işaret etmiştir. Düşük ve yüksek doz BFA gruplarında karaciğerde LPO, NO miktarları, GST aktivitesi artmış, karaciğer ve beyinde SOD aktivitesi ise azalmıştır. Beyinde düşük ve yüksek doz BFA gruplarında, LPO ve NO miktarı; YBFA grubunda ise GST aktivitesi artmıştır. BFA gruplarında karaciğerde ve beyinde lepa, fgf21 dnmt3a, il1ß, tnf⍺ ve il6 ifadeleri artmıştır.
Sonuç : Çalışmamız BFA'nın obezojen etkilerine dair, bozulan oksidan-antioksidan denge, pro-inflamatuvar ve insülin direnci gelişimde etkili olan genlerin değişen ifadeleri çerçevesinde, önemli bulgular sağlamıştır.

Anahtar kelimeler: Bisfenol A, obezojen, zebra balığı

Abstract:
Objective: The aim of our study is to determine the relationship between endocrine disrupting chemicals and obesity by examining the obesogenic effects of bisphenol A (BFA) exposure in zebrafish.
Materials and methods: In our study, zebrafish were exposed to 2 different doses of BFA, low dose BFA (DBFA) and high dose BFA (YBFA), for 4 weeks. At the end of the experiment, the body weights of the animals were measured and the fasting blood glucose values were determined by glucometer. Under anesthesia, liver and brain tissues were removed. Oxidant-antioxidant system parameters were measured spectrophotometrically in homogenates prepared from liver and brain tissues. The expression of genes related to insulin resistance and inflammation in liver and brain tissues was determined by RT-PCR method.
Results : In our study, it was determined that BFA treatment in zebrafish for 4 weeks significantly increased fasting blood sugar values and body weights at the end of the 30th day compared to the control group. In addition, the increases in the oral glucose tolerance test at 30, 60 and 120 minutes in BFA groups compared to the control group indicated impaired glucose tolerance in these groups. In low and high dose BFA groups, LPO, NO amounts, GST activity increased in liver, and SOD activity decreased in liver and brain. In the brain, in low and high dose BFA groups, LPO and NO levels and GST activity increased in the YBFA group. In BFA groups, expressions of lepa, fgf21 dnmt3a, il1ß, tnf⍺ and il6 increased in the liver and brain.
Conclusion: Our study has provided important findings regarding the obesogenic effects of BFA, within the framework of the changing expression of genes that are effective in the development of deteriorating oxidant-antioxidant balance, pro-inflammatory and insulin resistance.

Keywords: Bisphenol A, obesogen, zebrafish