İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin fen ve teknoloji okuryazarlığı seviyesinin belirlenmesi
Determination of basic scientific literacy level of students? enrolled in primary schools
Yazar: ÜMİT DURUK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. DOĞAN GÜLLÜ
Kocaeli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Fen ve teknoloji dersi = Science and technology course ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu araştırmada, ilköğretim ikinci kademe öğrencilerinin fen ve teknoloji okuryazarlığı (FTO) seviyesi, tarama yöntemi kullanılarak betimlenmeye çalışılmıştır. Elde edilen betimsel verilere dayanarak öğrencilerin FTO ve bunun alt boyutlarından olan Bilimin Doğası (BD), Bilimsel İçerik Bilgisi (BİB) ve Fen-Teknoloji-Toplum (FTT) seviyeleri tespit edilmiş ve bunların bazı demografik değişkenler açısından hem kendi içinde hem de diğer boyutlar arasında farklılık gösterip göstermediğine, varsa farklılıkların hangi boyutlar arasında anlamlı olduğuna bakılmıştır. Ayrıca her bir alt boyutun kendi içinde ve FTO ile arasında nasıl bir ilişkinin olduğu incelenmiştir.Araştırmada Laugksch ve Spargo (1996) tarafından geliştirilen ?Test of Basic Scientific Literacy (TBSL)? kullanılmıştır. Testteki soru maddeleri, öğrencilerin bilişsel seviyesine uygunluk, mevcut öğretim programlarında kullanılan içerik, madde güçlük indeksi ve ayırt edicilik indeksleri dikkate alınarak gözden geçirilmiş ve uygulamada kullanılan nihai test (TFTT) elde edilmiştir. Testin uygulama aşaması, Kocaeli Merkez ilçesi İzmit'te bulunan dokuz ilköğretim okulunda gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri bu okullarda öğrenim gören 648 öğrenciden elde edilmiştir.Araştırma sonucunda, öğrencilerin FTO ve buna bağlı alt boyutlardaki seviyesinin, araştırma kapsamında belirlenen yeterlilik değerinin az da olsa üzerinde olduğu, en başarılı oldukları boyutun BİB, en az başarılı olunan boyutun da BD olduğu görülmüştür. Öğrencilerin FTO seviyesinin, altıncı ve yedinci sınıflar arasında farklılık göstermediği ve sekizinci sınıf öğrencilerinin bu sınıflardaki öğrencilere göre daha iyi fen ve teknoloji okuryazarı oldukları sonucuna varılmıştır. Bununla birlikte, genel akademik başarı seviyesinin ve teknolojik altyapının ve dersane eğitimi alma değişkenine göre FTO seviyesinin anlamlı şekilde farklılaştığı, ancak cinsiyet değişkeni açısından hiçbir boyutta anlamlı bir farklılaşma olmadığı sonucuna varılmıştır.Anahtar Kelimeler: Fen ve Teknoloji Öğretimi, Fen ve Teknoloji Okuryazarlığı, Bilimin Doğası, Bilimsel İçerik Bilgisi, Fen-Teknoloji-Toplum.

Abstract:
this research, second step elementary students? scientific literacy level was tried to be determined by using survey method. With the help of the datas obtained from application of the TBSL scale, FTO (Scientific Literacy) level and its? subscales Nature of Science (NOS), Science Content Knowledge (SCK) and Science-Technology-Society (STS) levels were analyzed together. Besides this analyze, it was also targeted to come out that the difference between all these levels mentioned above were statistically significant or not with respect to certain demographical variables held in the research, if so, which scales had significant differences between each other. Lastly, the relationship between each subscales and the relationship between subscales and FTO were viewed.In the research, TFTT (Adaptated TBSL) was used as a scale. Firstly, statements in the scale were reviewed according to their appropriateness for the elementary students? cognitive proficiences, science content of prevailing elementary science education program and both item difficulty and item distinctiveness indexes, respectively. Application of the test was carried out in nine elementary school located in İzmit, a province of Turkey. Datas were obtained from 648 students enrolled in these schools.At the end of the research, it is concluded that students? FTO and its subscales levels are hardly enough compared to the proficiency level that had been pointed out before the application of the test. As an another finding, the subscale in which students most succeed was SCK and most failed was NOS. Furthermore, it is also concluded that however six and seven grades student? FTO levels are not distinct significantly from each other, students? in the eighth grades have better FTO level than those grades. Finally, as well as the level of general academic achievement and level of technological infrastructure as school based variables, the condition of taking any special courses as a student based variable, both causes a significant difference on the students? FTO level. Contrary to this finding, neither FTO nor its subscales levels don?t differ from each other with respect to gender.Keywords: Science and Technology Education, Scientific Literacy, Nature of Science, Scientific Content Knowledge, Science-Technology-Society.