Yaşlılarda aşılanma durumunun ve bilgisinin kırsal - kentsel semtlere göre karşılaştırılması
Comparison of vaccination status and knowledge in elderly according to rural-urban neighborhood
Yazar: SEDA ÖZCAN
Danışman: UZMAN DUYGU YENGİL TACİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aşılama = Vaccination ; Aşılar = Vaccines ; Bilgi = Knowledge ; Geriatri = Geriatrics ; Kırsal bölge = Rural region ; Tutumlar = Attitudes ; Yaşlılar = Aged ; İmmünizasyon = Immunization

Özet:
AMAÇ: Bu çalışmanın amacı yaşlılarda aşılanma durumu ve bilgisinin sorgulanacağı anketi uygulayarak, yaşlılarda aşılanma bilincinin oluşturulmasını sağlamak ve bu bilgi ve tutumun kırsal-kentsel farklılık arz edip etmediğinin tespitini sağlamaktır.
YÖNTEM: Ç alış mamız gözlemsel, analitik, prospektif bir ç alış madır. Çalışmaya 17.09.2018 – 03.03.2019 tarihleri arasında S. B. Ü. Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yükseltepe Semt Polikliniğine başvuran 65 yaş ve üzeri hastalarla birlikte Ankaraİli Pursaklar ilçesindeki Saray ASM'ye başvuran 65 yaş ve üzeri hastalar dahil edildi. Çalışmaya 125 kırsal kesimden ve 125 kentsel kesimden olmak üzere 250 kişi dahil edildi. Gönüllü olarak çalışmaya katılmayı kabul eden, iletişim kurulabilen,65 yaş ve üzeri hastalara hazırlanan anket uygulandı. İstatistiksel analizler SPSS 22.0 versiyonu kullanılarak yapıldı. Sonuçlar yorumlanırken anlamlılık düzeyi olarak 0,05 kullanıldı.
BULGULAR: Katılımcıların %45,2'si (113) kendi yaş grubunda uygulanması gereken aşılar olduğunu düşünmekteyken %54,8si (137) uygulanması gereken aşılar olmadığını söylemiştir. Aşılar hakkında bilgi sahibi olma oranları; tetanoz aşısı %78,4, influenza aşısı %76,4, hepatit B aşısı %37,6, pnömokok %26, suçiçeği-zona %15,2 ve hepatit A aşısı %0,8'dir. Katılımcıların %41,2'i tetanoz aşısı, %32'si influenza aşısı, %5,6'sı pnömokok aşısı ve %5'i hepatit B aşısı yaptırdığını söylemiştir. Hepatit A ve suçiçeği-zona aşılarını yaptıran katılımcı bulunmamaktadır. Aşılar hakkında bilgi sahibi olma üzerine eğitim seviyesi ve düzenli okuma alışkanlığının olması değişkenleri anlamlı düzeyde etkiliyken(p<0,05), cinsiyet ve lokasyon değişkenleri istatiksel olarak etkili değildir (p>0,05). İnfluenza aşısını yaptırma ile eğitim seviyesi arasında anlamlı ilişki vardır(p<0,05). Tetanoz aşısını yaptırma ile eğitim seviyesi ve cinsiyet arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki vardır(p<0,05).
SONUÇ: Katılımcıların aşılama konusunda yeterli bilgiye sahip olmadıkları ve aşılanma oranlarının düşük olduğu görülmüştür. Sağlık çalışanlarının hastaları aşılamalar açısından yeterince bilgilendirmesi ve öneride bulunması aşılanma oranlarını artırabilir. Medya organları etkin şekilde kullanılarak halka aşılama hakkında doğru bilgiler ulaştırılabilir.

Abstract:
AIM: The aim of this study is to provide the awareness of vaccination in the elderly by
applying the questionnaire which will question the vaccination status and knowledge in the elderly and to determine whether this knowledge and attitude presents rural-urban differences.
METHODS: Our study is an observational, analytical, prospective study. The study was conducted from 17.09.2018 to 03.03.2019, the patients aged 65 years or older who applied to H. S. U. Kecioren Education and Research Hospital, Yukseltepe District Polyclinic were included alongside with the patients aged 65 years or older who applied to the Primary care clinic at Pursaklar district of Ankara. The study included 250 people: 125 were from rural areas and 125 were from urban areas.A questionnaire was administered to patients aged 65 years or older who voluntarily agreed to participate and who could be contacted. Statistical analyzes were performed using SPSS version 22.0. 0.05 was used as the level of significance when interpreting the results.
RESULTS: While 45.2% (113) of the participants thought that there were vaccines to be administered in their age group, 54.8% (137) said that there were no vaccines to be administered. Rates of knowledge about vaccines; tetanus vaccine 78.4%, influenza vaccine 76.4%, hepatitis B vaccine 37.6%, pneumococcal 26%, varicella-shingles 15.2% and hepatitis A vaccine is 0.8%. 41.2% of the participants stated that they had tetanus vaccine, 32% had influenza vaccine, 5.6% had pneumococcal vaccine and 5% had hepatitis B vaccine. There were no perticipants who had hepatitis A and varicella-shingles vaccines. While education level and regular reading habits had a significant effect on knowledge about vaccines (p <0.05), gender and location variables were not statistically significant (p> 0.05). There is a significant relationship between influenza vaccination and education level (p <0.05). There is a statistically significant relationship between tetanus vaccination and education level and gender (p <0.05).
CONCLUSION: It was observed that the participants did not have enough information about vaccination and their vaccination rates were low. Informing and recommending health workers to patients in terms of vaccinations may increase their vaccination rates. By using the media effectively, accurate information about vaccination can be provided to the public.