Miyokard infarktüsü geçiren bireylerde yaşam kalitesi, öz yeterlilik ve algılanan stres düzeylerinin belirlenmesi /
Yazar: BÜŞRA ERBAKAN
Danışman: DOÇ. DR. NEŞE UYSAL
Amasya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Kalp hastalıkları = Heart diseases ; Miyokard enfarktüsü = Myocardial infarction ; Stres = Stress ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Öz yeterlilik = Self-efficacy

Özet:
Miyokard infarktüsü sonrası bireylerde fonksiyonel durum, sosyal ilişkiler ve psikolojik durum olumsuz etkilenmektedir. Bu çalışma, miyokard infarktüsü geçiren bireylerin yaşam kalitesi, öz yeterlilik ve stres düzeylerini ve aralarındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türde yürütülen bu araştırmanın örneklemini son 1 yıl içinde miyokard infarktüsü geçirmiş olan, bir eğitim ve araştırma hastanesinin kardiyoloji polikliniğine başvuran ve araştırmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan 224 birey oluşturmuştur. Araştırma verileri kişisel bilgi formu, kalp yaşam kalitesi ölçeği, genel öz-yeterlik ölçeği ve algılanan stres ölçeği kullanılarak toplanmıştır. 
Araştırmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 60,52 ± 10,05 olup, bireylerin %69,6'sının 1 ay önce miyokard infarktüsü geçirdiği, %75,9'unun miyokard enfarktüsü sonrası ağrı ve yorgunluk gibi semptomlar yaşadığı belirtilmiştir. Kalp yaşam kalitesi ortalama puanları 2,51, genel öz yeterlilik ortalama puanları 33,19 ve algılanan stres ölçeği ortalama puanları 15,46 olarak belirlenmiştir. Kalp Yaşam Kalitesi Ölçeği ile Genel Öz Yeterlilik Ölçeği puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı, yüksek düzeyde pozitif bir ilişki olduğu saptanmıştır. Kalp Yaşam Kalitesi Ölçeği ile Algılanan Stres Ölçeği puanları arasında orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönde ilişki olduğu saptanmıştır. Kalp Yaşam Kalitesi, Genel Öz Yeterlilik ve Algılanan Stres Ölçeği puanlarının miyokard infarktüsü sonrası semptom yaşama durumuna, cinsiyete, eğitim durumuna, çalışma durumuna, gelir durumuna, yaşa ve ek kronik hastalık varlığına göre anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir.
Bu araştırma sonucunda, miyokard infarktüsü geçiren bireylerin Kalp Yaşam Kalitesi Ölçeği ortalama puanlarının orta düzeyde olduğu, Genel Öz Yeterlilik Ölçeği ortalama puanlarının literatür sonuçlarına göre daha düşük olduğu ve Algılanan Stres Ölçeği ortalama puanlarının ise normal düzeyde olduğu belirlenmiştir. Yaşam kalitesi puanlarının algılanan stres ve genel öz yeterlik düzeyleri ile ilişkili olduğu belirlenmiştir. Yaşam kalitesi ve genel öz yeterlik puanları yüksek olan ve algılanan stres düzeyleri düşük olan bireylerin zihinsel, ruhsal, fizyolojik ve psikolojik iyi oluş düzeylerinin artacağı düşünülmekte olup, yaşam kalitesini arttırmaya yönelik girişimsel çalışmaların yapılması önerilmektedir.

Abstract:
Functional status, social relations and psychological status are adversely affected in individuals after myocardial infarction. This study was conducted to evaluate the quality of life, self-efficacy and stress level of patients with myocardial infarction and the relationship between them. 
The sample of the descriptive and correlation study consisted of 234 individuals who had myocardial infarction in the last 1 year, and applied to the cardiology outpatient clinic of a education and research hospital, and met the inclusion criteria of the study. Research data were collected using information form, heart quality of life scale, general self-efficacy scale and perceived stress scale. Before starting the study, approval was obtained from the non-invasive clinical research ethics committee of a university and institution approval. 
The mean age of the individuals participating in the study was 60.52 ± 10.05, 69.6% of the individuals stated that they had a myocardial infarction 1 month ago, and 75.9% of them experienced symptoms such as pain and fatigue after myocardial infarction. According to the results of the study, mean heart quality of life scores were determined as 2.51, general self-efficacy mean scores were 33.19 and perceived stress scale mean scores were 15.46. A statistically significant, highly positive correlation was found between Heart Quality of Life and General Self-Efficacy Scale scores. It was determined that there was a moderate statistically significant and negative correlation between Heart Quality of Life Scale and Perceived Stress Scale scores. It was determined that the Heart Quality of Life, General Self-Efficacy and Perceived Stress Scale scores differed significantly according to the symptom status after myocardial infarction, gender, education status, employment status, income status, age and presence of chronic disease.
As a result of this research, it was determined that the average scores of the Heart Quality of Life Scale of individuals who had myocardial infarction were moderate, the mean scores of the General Self-Efficacy Scale were lower than the results of the literature, and the mean scores of the Perceived Stress Scale were normal. Heart Quality of Life Scale scores were found to be correlated with Perceived Stress and General Self-Efficacy Scale scores. It is thought that the mental, spiritual, physiological and psychological well-being levels of individuals with high Heart Quality of Life Scale and General Self-Efficacy Scale scores and low Perceived Stress Scale scores will increase, and interventional studies to increase their quality of life are recommended.