Hemodiyaliz ve böbrek nakli sonrasında kadınlarda cinsel işlev fonksiyonlarının değerlendirilmesi
Evaluation of sexual function in women after hemodialysis and kidney transplantation
Yazar: CAN VARAN
Danışman: PROF. DR. ONUR BİRSEN
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery

Özet:
Kadın Cinsel İşlev Bozukluğu (Seksüel Disfonksiyon, SD), biyolojik, medikal ve psikolojik faktörlerle ilişkili olarak gelişen multidisipliner bir konudur ve kadının psikolojik ve ilişkisel durumundan kuvvetli bir şekilde etkilenmektedir.  İnsandaki cinsel yanıt döngüsünün istek, uyarılma ve orgazm evrelerindeki fizyolojik süreçlerden herhangi birinde oluşan aksaklıklardan kaynaklanan bozukluklar, SD olarak tanımlanmaktadır.
           Cinsel işlevle ilgili sorunlar kronik böbrek hastalığı (KBH) olan hastalarda daha sık görülmektedir. Bunların %70' e varan sıklığı, genel popülasyondaki cinsel işlev zorlukları oranının iki katını aşmaktadır. Böbrek transplantasyonu (RTx), üremi tedavisinde diyalizden daha etkili olduğu için cinsel işlevselliği iyileştirmek için en iyi prosedür olarak kabul edilmektedir.
            Biz bu çalışmada KBY nedeniyle hemodiyaliz alan hastalar ile renal nakil olan kadın hastalarda görülen SD prevalansını belirlemek ve bu grupları sağlıklı kadın hastalar ile karşılaştırmayı amaçladık. Çalışmaya 25 hemodiyaliz veya periton diyalizi alan, 25 böbrek nakli olan ve 47 kontrol grubu olmak üzere toplam 97 hasta dahil ettik. Veriler kadın cinsel işlev ölçeği (FSFI) ve demografik anket kullanılarak toplandı.
            Çalışmamızda diyaliz grubunun cinsel istek, cinsel uyarılma, lubrikasyon, orgazm, memnuniyet düzeyi diğer gruplara oranla daha düşük bulundu. Diyaliz grubunun ağrı-rahatsızlık düzeyleri diğer gruplara oranla daha yüksekti. Transplant grubunun cinsel istek, cinsel uyarılma, lubrikasyon, orgazm, memnuniyet düzeyi kontrol grubuna oranla daha düşük, diyaliz grubuna göre daha yüksek bulundu. Transplant grubunun ağrı-rahatsızlık düzeyi kontrol grubuna oranla daha yüksekti. Bunun yanında diyaliz grubuna göre daha düşüktü.
            Elde ettiğimiz sonuçlarımızın ışığında hemodiyaliz hastalarında psikolojik ve fiziksel destek ile cinsel fonksiyon kaybının azaltılması için eğitim ve tedavi programının geliştirilmesi gerektiğini düşünüyoruz. Vaka serimizdeki nakil hastalarımızın FSFI skorları literatürle benzer şekilde kontrol grubuna yakın olsa da %30 oranında daha düşüktü. Nakil sonrası uzun dönem ilişkisinin incelenmesi gerektiğini düşünüyoruz

Abstract:
Female Sexual Dysfunction (SD) is a multidisciplinary issue that develops in relation to biological, medical and psychological factors and is strongly affected by the psychological and relational status of women.  Disorders resulting from disruptions in any of the physiologic processes in the desire, arousal and orgasm phases of the human sexual response cycle are defined as SD.
Problems related to sexual function are more common in patients with chronic kidney disease (CKD). Their prevalence of up to 70% exceeds twice the rate of sexual function difficulties in the general population. Kidney transplantation (RTx) is considered the best procedure to improve sexual functioning because it is more effective than dialysis in the treatment of uremia.
In this study, we aimed to determine the prevalence of SD in female patients receiving hemodialysis and renal transplantation due to CRF and to compare these groups with healthy female patients. We included a total of 97 patients, 25 receiving hemodialysis or peritoneal dialysis, 25 renal transplant recipients and 47 controls. Data were collected using the Female Sexual Function Inventory (FSFI) and demographic questionnaire.
In our study, sexual desire, sexual arousal, lubrication, orgasm and satisfaction levels of the dialysis group were lower than the other groups. Pain-discomfort levels of the dialysis group were higher than the other groups. Sexual desire, sexual arousal, lubrication, orgasm and satisfaction levels of the transplant group were lower than the control group and higher than the dialysis group. Pain-discomfort level of the transplant group was higher than the control group. In addition, it was lower than the dialysis group.
In the light of our results, we think that education and treatment programs should be developed to reduce the loss of sexual function with psychological and physical support in hemodialysis patients. The FSFI scores of our transplant patients in our case series were similar to the control group similar to the literature, but 30% lower. We think that the long-term relationship after transplantation should be examined.