Yabancıların Türkçe öğreniminde ad durumu ve çekim açısından sık rastlanan yanlışlar ve nedenleri /
Yazar: GÜLSER AKDOĞAN
Danışman: PROF. DR. DOĞAN AKSAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü
Derece: Yüksek Lisans, 1993
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Dil bilgisi-ad durum ekleri = Grammar-case endings ; Fiil çekimleri = Verb conjugations ; Türkçe = Turkish ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching

Özet:
Bugüne kadar yabancıların Türkçe öğreniminde yapılan yanlışlar konusunda doğru dan doğruya uygulamaya yönelik inceleme ve araştırmanın yapılmadığını görmekteyiz. Öğretim kadrosunda bulunduğumuz A.Ü. TÖMER'de, yabancıların Türkçe öğrenimleri sırasında en çok yanlışı, ad durum eklerinde ve eylem çekimlerinde yaptıklarını göz lemledik. Bu nedenle tezimi bu konu üzerinde seçtim. Çalışmamızda, Türkçe öğrenen yabancıların kompozisyon kağıtlarında, ad durumu ve eylem çekimiyle ilgili yanlışları tesbit ettik. Yanlışları TÖMER'deki kur sistemine göre (Temel Türkçe I-II, Orta Türkçe I-II, Yüksek Türkçe 1,11/ gruplara ayırdık. Araştır mamızda değişik milletlerden 108 deneğin kağıtlarını inceledik. II. bölümde yabancı öğrencilerin, ad durumu ekleriyle ilgili yanlışlarına yer verdik. Öğrencilerin en çok yanlışı belirtme durum ekinde yaptıklarını tesbit ettik. Belirtme du rum ekini sırasıyla, tamlayan, yönelme, kalma, çıkma durum ekleri izlemektedir. Ad durum ekleriyle ilgili yanlış oranlarını düzeylere göre çizelgelerde gösterdik. Gördük ki, öğrenciler çoğu zaman, anadillerinin etkisiyle kendi dillerindeki ad durumu özellikleri ni, öğrendikleri dile aktarma eğilimi göstermektedirler. Ayrıca bu bölümde Temel Türkçe I seviyesinde Türkçe öğrenen öğrencilere ad du rum ekleriyle ilgili testler uyguladık. Test sonuçları ile daha önce elde ettiğimiz sonuç lar arasında büyük bir farkın olmadığını tesbit ettik. Testlerde elde ettiğimiz yanlış oran larını çizelgelerde gösterdik. III. bölümde eylem çekimleri ile ilgili yanlışlara yer verdik. Bu konuda öğrencile rin, eylemin çekimli biçimini yanlış yazdıklarını, belli bir kişiye ait çekimi başka kişiye göre çektiklerini ve çatı morfemlerini yanlış kullandıklarını tesbit ettik. Türkçenin bağ lantılı bir dil olması, değişmeyen bir köke, zaman, kip, kişi, sayı morfemlerinin eklen mesi, farklı dil yapılarına sahip olan öğrencilerin yanlışlar yapmasına neden olmaktadır. Ad durumu ve eylem çekimleri yanlışlarının yanısıra diğer yanlışlara da kısaca yer ver dik. Tezimizin IV. bölümünde Öteki Yanlışlar ile İlgili yanlışlara yer verdik. Ancak esas konumuzu ad durum ekleri yanlışları ile eylem çekimi yanlışları teşkil ettiğinden diğer yanlışlar üzerinde kısaca durduk. 144

Abstract:
We have observed that no study targeting actual practice has been carried out on errors the foreign students learning Turkish make. In TOMER of A.Ü., to the teaching staff of which we belong, we have observed that foreign students make the most number of er rors in case endings and conjugation. Therefore, we chose this subject as our thesis. In our study, we spotted errors of case ending and conjugation in the composition pa pers of foreign students learning Turkish. We grouped these errors under such titles as Basic Turkish I-H, Intermediate Turkish I-II, Advanced Turkish I-II, parallel to the sys tem in TOMER. We analysed the papers of 108 subjects from various countries. In the second section, we treated the errors of case ending the foreign students make. We found that the students make the most errors in accusative endings. Next come case endings of determinative, dative, locative, and ablative, respectively. We displayed the rate of errors of case endings in tables. We saw that in most cases the students tend to transfer the characteristics of case endings of their mother tongue into that of the lan guage they are learning. We also presented findings of questionnaires given to Basic Turkish I level students about their case endings errors. We found out that there is not great diversion between the questionnaire results and the results we obtained previous ly. We displayed the questionnaire results in tables. In the third section we presented the errors of conjugation. Here we observed that the students write the finite form of the verb wrong, make misuse of the person endings, and made wrong use of voice morphemes. Because Turkish is an agglutinating lan guage, and because time, mode, person and numeral morphemes are added to an un changing root, students whose native language has a different structure make mistakes. We also gave a brief listing of errors other than those of case endings and conjugation. In the fourth section biriefly we talked about the other kind of errors. We made some suggestions in the final part of our thesis: 1. Language teaching as a whole is a field of expertise. 2. It is essential that a sound education policy is followed in teaching Turkish to for eigners. 3. Errors should be analysed and presented in books written on teaching Turkish. 4. Without ignoring the place of linguistics in language teaching, linguists should be trained and a compact language teaching event be realized. 143