Okul öncesi dönemde agresyonun çocuk resimlerine yansıması
Reflection of aggression to the children's drawings in  the pre-school years
Yazar: EZGİ YILDIRIM
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MESUT YAVUZ
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool childrens ; Resimler = Pictures ; Saldırganlık = Aggressiveness ; Çocuk resimleri = Children's paintings

Özet:
Resim  birçok  uzman  tarafından  çocuğun  kişiliğini  değerlendirmede  kullanılan 
araçlardan  biri  olarak  nitelendirilmektedir. Çocuklar  resim  aracılığı  ile  duygu  ve 
düşüncelerini  dışa  yansıtabilmektedir.  Bu  düşünceden  hareketle  mevcut  çalışma, 
agresyonun çocuk resimlerine yansımasını araştırma amacıyla planlanmıştır. 
Çalışmaya; devlet  ve  özel  okul  öncesi  eğitim  kurumlarına  devam  eden,  5-6  yaş 
grubu,  42  kız  43  erkek  çocuk  olmak  üzere  toplam  85  çocuk  katılmıştır.  Tüm 
çocuklara  sosyal  davranış  ölçeği  uygulanmış  ve  çocukların  fiziksel-  ilişkisel 
saldırganlık  düzeyleri  belirlenmiştir.  Çocuklardan  bütün  bir  insan  figürü,  "Evimde 
Bir Akşam Yemeği" konulu bir resim ve "Okuldaki Oyun Saatim" konulu bir resim 
çizmeleri  istenmiştir.  Çocuklara  her  çizim  için  12  farklı  renkte  boya  kalemi 
verilmiştir  ve  çocuklar  çizimlerini  tercih  ettikleri  renklerde  yapmıştır.  İnsan  figürü 
çizimleri,  Koppitz'in  9  duygusal  göstergenin  varlığına  göre  belirlemiş  olduğu  Bir 
Adam  Çiz  Test'i  kullanılarak  analiz  edilmiştir.  "Evimde  Bir  Akşam  Yemeği" ve 
"Okuldaki  Oyun  Saatim"  konulu  resimler  ise  çalışmacı  tarafından  hazırlanan 
"Şema", "İfade",  "İçerik",  "Oran",  "Çizgi"  ve  "Alan"  boyutlarını  içeren  Resim 
Değerlendirme Ölçeği kullanılarak analiz edilmiştir. Çocuklar Resim Değerlendirme 
Ölçeği'nden aldıkları puanlara göre riskli, şüpheli ve normal olmak üzere üç gruba 
ayrılmıştır. 
İnsan  figürü analizleri  sonucunda saldırganlığa  sahip olan  çocukların  çizimlerinde 
asimetri olduğu  görülmüştür.  Ayrıca,  "Evimde  Bir  Akşam  Yemeği" konulu  resmin
"Şema",  "İfade", "İçerik",  "Oran"  ve  "Çizgi" boyutları  ile saldırganlık düzeyi 
arasında anlamlı fark olduğu bulunmuştur. Bununla birlikte "Okuldaki Oyun Saatim" 
konulu resmin de "Şema", "İfade", "İçerik", "Oran", "Çizgi" ve "Alan" boyutları ile 
saldırganlık  düzeyi  arasında  anlamlı  fark  olduğu  görülmüştür.  Diğer  taraftan, 
saldırganlık düzeyi ile renk tercihi arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır.

Abstract:
Drawing is  described  by  many  experts  as  one  of  the  tools  used  to  assess the 
children's personality. Children  can  express  their  emotions  and  thoughts  through 
drawings.  Based  on  this  idea  the  present  study  was  designed  to  investigate  the 
reflections of aggression in the children's drawings. 
A total of 85 children, 42 girls and 43 boys, aged 5-6 were randomly selected from 
public and private schools. Social behavior scale was applied to all children and their 
physical - relational aggressiveness levels were determined. All children are asked to 
draw a whole human figure, a  picture of  "A dinner at my house" and a  picture of 
"My playtime at my school". 12 different color crayons were given to children for all 
three drawings and they completed their drawings with the colors they prefered. The 
human  figures  were  analyzed  utilizing  Draw  A  Person  Test  (DAPT)  of  Koppitz 
according to the presence or absence of 9 emotional signs. The picture of "A dinner 
at my house" and the picture of "My playtime at my school" were analyzed utilizing
the  Drawing  Assessment  Scale  (DAS)  prepared  by  the  researcher  including 
"Schema",  "Expression",  "Presentation",  "Proportion",  "Line"  and  "Extent"  subdimensions. Three groups were identified as risky, suspicious and normal according 
to the score of DAS. 
The  analysis  results  of  human  figure  indicated  the  presence  of  asymmetry  in  the 
drawings of the children who have aggression. Besides, it was found that the level of 
aggression  accounted  for  a  significant  correlation  in  "Schema",  "Expression", 
"Presentation", "Proportion", "Line" sub-dimensions of the picture of "A dinner at 
my house" and a significant correlation in "Schema", "Expression", "Presentation", 
"Proportion", "Line" "Extent" sub-dimensions of the picture of "My playtime at my 
school". There  was  no  significant  correlation  between  aggression level and  color 
preference