İbi çizgi dizisinde kullanılan deyimlerin milli kültür unsurları açısından incelenmesi
Examination of the sayings used in the İbi cartoon series in terms of national cultural elements
Yazar: EBRU BAĞLICA
Danışman: PROF. DR. ŞABAN ÇETİN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimin Sosyal ve Tarihi Temelleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Öngörülmesi güç bir şekilde tüm dünyayı etkileyen küreselleşme dalgası milletlerin kendilerine ait olanı muhafazasını ve yaşatmasını oldukça zorlaştırmaktadır. Bu durumda milli kültürü korumak ve gelecek nesillere aktarmak için zamanın gerektirdiği şekilde ve güncel gelişmelere ayak uydurularak hareket edilmelidir. Çalışma, TRT Çocuk kanalında yayımlanmış, tekrarları televizyonda ve dijital platformlarda yayımlanmaya devam eden İbi çizgi dizisinde kullanılan deyimlerin milli kültür unsurları açısından incelenmesini amaçlamaktadır. Nitel bir çalışmadır. Araştırma için dizinin bölümleri kullanılmıştır. Bölümler ise belge niteliğindedir. Araştırmanın veri toplama tekniği doküman incelemesidir. Araştırmanın veri kaynağı TRT Çocuk kanalında yayımlanan ve 104 bölümden oluşan "İbi" adlı çizgi dizinin tüm bölümlerinin anlatıldığı videolardır. Araştırmada 104 bölümden oluşan İbi çizgi dizisinin senaryosuna ilişkin elde edilen dokümanlar ve görsel materyaller betimsel analiz ile incelenmiştir. İbi çizgi dizi serisinin 104 bölümünün incelendiği bu araştırma sonucunda her bölümde farklı geçme sıklıklarına sahip toplam 67 tane millî kültür unsuruna yer verildiği tespit edilmiştir. Bunların 63 tanesi deyimlerden oluşurken 4 tanesi ise UNESCO tarafından 2023 yılı aralık ayı itibariyle Türkiye'nin Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'nde bulunan otuz milli kültür unsurundan oluşmaktadır. Çizgi dizide kullanılan deyimlerde dil, din, bilim, sanat, örf-adet, folklor, ahlak, devlet anlayışı, askerlik ve spor kültür unsurları sıklıkla rastlanmaktadır. Geleneksel zekâ ve strateji oyunu: Mangala / Göçürme, Geleneksel Türk Okçuluğu, Geleneksel Ahlat Taş İşçiliği, İpek Böcekçiliği ve Dokuma için İpeğin Geleneksel Üretimi milli kültür unsurları işlenmiştir.

Abstract:
The wave of globalization, which affects the whole world in an unpredictable way, makes it very difficult for nations to preserve and sustain what belongs to them. In this context, it is necessary to act in accordance with the requirements of the times and to keep up with current developments in order to protect and transmit national culture to future generations. This study aims to examine the idioms used in the animated series İbi, which aired on TRT Çocuk and continues to be broadcast on television and digital platforms, in terms of elements of national culture. It is a qualitative study. The episodes of the series will be used as the research material, and these episodes serve as documents. The data collection technique of the research is document analysis. The study universe consists of all the episodes of the animated series İbi, which aired on TRT Çocuk and consists of 104 episodes. The documents and visual materials related to the scripts of the 104 episodes of İbi have been analyzed using content analysis. As a result of this research, in which 104 episodes of the Ibi cartoon series series were examined, it was determined that a total of 67 national culture elements with different frequencies were included in each episode. Of these, 63 consist of idioms, while 4 are among the thirty national cultural elements listed on Turkey's Intangible Cultural Heritage List by UNESCO as of December 2023. The idioms used in the series frequently reflect elements of language, religion, science, art, customs and traditions, folklore, morality, governance, military culture, and sports culture. The national cultural elements addressed in the series include traditional intelligence and strategy games like Mangala(Göçürme), Traditional Turkish Archery, Traditional Ahlat Stone Masonry, and Traditional Silk Production for Sericulture and Weaving.