Yalova yöresindeki çiçekçilik seralarının teknik özelliklerinin belirlenmesi
Investigation technical properties of floricultural greenhouses around Yalova district
Yazar: ERHAN GEZER
Danışman: PROF.DR. AHMET NEDİM YÜKSEL
Trakya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
iÖZETYüksek Lisans TeziYALOVA YÖRES NDEK Ç ÇEKÇ L K SERALARININTEKN K ÖZELL KLER N N BEL RLENMESErhan GEZERYÜKSEK L SANS TEZTARIMSAL YAPILAR VE SULAMA ANAB L M DALIDanışman: Prof. Dr. A. Nedim YÜKSEL2006, Sayfa 61Jüri: Prof. Dr. A. Nedim YÜKSEL (Danışman)Jüri: Prof. Dr. Bülent EKERJüri: Yrd. Doç. Dr. srafil KOCAMANiiSeralar, bitkilerden ekonomik ve bol miktarda ürün elde etmek, bitkilerinbüyümelerini ve gelişmelerini sağlayabilecek düzeyde çevre koşullarının denetim altınaalınması için yapılan yapılardır. Seralarda iyi bir bitki gelişiminin sağlanabilmesi içinseraların büyüklükleri, örtü malzemeleri, iskelet malzemeleri, seraların yönlendirilmesi,yerleşim durumları, havalandırma, ısıtma, sulama ve drenaj yöntemleri gibi etmenleruygun şekilde seçilmelidir.Bu çalışmada Yalova yöresinde yer alan 20 adet sera incelenmiştir. ncelenenseraların durumları yerinde yapılan ölçümler, anket, gözlem ve fotoğraflarla belirlenmişve büro çalışmalarıyla değerlendirilerek belirlenen sorunlara çözüm önerlerigetirilmiştir.Seralarda uygun genişlik, uzunluk ve yükseklik değerleri sırasıyla 6-12 m, 30-60 m ve 3.5-4 m arasında olması gerekmektedir. Araştırma bölgesinde yer alanseraların genişlik, uzunluk ve yükseklikleri bu değerlere uygundur.Seralarda örtü malzemesi olarak polietilen (PE) ucuz olası, iskelet malzemesiüzerine kolay yerleştirebilmesi nedenleriyle cama oranla daha fazla tercih edilmektedir.Ayrıca örtü malzemesinin seçiminde çatı şekli de önemli bir faktördür. Yarım silindirikseralarda PE, beşik çatılı seralarda cam kullanılmaktadır.ncelenen seralarda havalandırma ve ısıtma gibi iklimlendirme etmenlerineyeterince önem verilmediği görülmektedir. Seraların toplam havalandırma alanları tabanalanının %1-13'ü arasındadır. Havalandırmanın iyi bir şekilde yapılabilmesi içinhavalandırma açıklıklarının sera taban alanının %16-25 arasında olması gerekmektedir.Seralarda bitkilerin dondan korunması ve bitkilerin ısı ihtiyaçlarının en iyişekilde karşılanması olmak üzere iki amaçla ısıtma yapılmaktadır. Araştırma yapılanseralarda sobalar ve kaloriferli ısıtma sistemleri kullanılmaktadır. Mevcut ısıtmasistemlerinin daha çok bitkileri dondan korumaya yönelik oldukları tespit edilmiştir.Yörede araştırma yapılan seraların % 75'inde damla sulama sistemikullanılırken, % 25'inde sulama süzgeçli hortumlarla yapılmaktadır. Bazı seralardadamla sulama sistemine ek olarak yağmurlama sulama sistemi ile sulama yapılmaktadır.Anahtar kelimeler: Seralar, çiçekçilik, sera iskelet malzemeleri, havalandırma, sulamasistemleri, ısıtma, Yalova.iiiÇ NDEK LERSayfa noÖZETâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..iABSTRACTâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦iiiTEŞEKKÜRâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.....vÇ NDEK LERâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦...viÇ ZELGELER D Z N â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦...â¦..viiiŞEK LLER D Z N â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦ixKISALTMALARâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.....x1.G R Şâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦....12.KAYNAK ARAŞTIRMASIâ¦...â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦......42.1. Seraların Konumlandırılması...â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.42.2. Konstrüksiyon Malzemeleriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..52.3. Sera Örtü Malzemesiâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.....52.4. Seralarda Havalandırmaâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦........82.5. Seralarda Soğutmaâ¦â¦..â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦....112.6. Seralarda Isıtmaâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦......122.7. Seralarda Sulama ve Drenajâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.......173. MATERYAL VE METODâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.......193.1. Materyalâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.....193.1.1. Araştırma Bölgesinin Tanıtımıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦.193.1.1.1. Bölgenin Coğrafik Konumuâ¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦.193.1.1.2. Bölgenin Topografyası Ve Bitki Örtüsüâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..........213.1.1.3. Bölgenin klim Koşullarıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.21iv3.1.1.4. Yalova'da Tarım Ve Seracılıkâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.223.2. Metodâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.....244.ARAŞTIRMA SONUÇLARI VE TARTIŞMA...â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦.......â¦â¦.274.1. Seraların Konumlandırılması..â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.......274.2. Seraların Yapısal Özellikleriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦294.2.1. Seraların Boyutlarıâ¦â¦â¦..â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.......294.2.2. Temellerâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦......324.2.3. Seralarda Kullanılan skelet Malzemeleri ve Bağlantı Şekilleriâ¦â¦â¦â¦â¦334.2.4.. Seralarda Kullanılan Örtü Malzemesi.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.......364.3. Seraların Havalandırma Durumlarıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦..â¦â¦â¦â¦.........374.4. Seraların Isıtma Durumlarıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦â¦â¦......414.5. Seralarda Soğutma Durumlarıâ¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦..â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.484.6. Seraların Sulama ve Drenaj Durumlarıâ¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦...495. SONUÇ VE ÖNER LERâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..52KAYNAKLARâ¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦....56ÖZGEÇM Şâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..61vÇ ZELGELER D Z NSayfa noÇizelge 3.1. Araştırma alanına ait çok yıllık ortalama iklim verileriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦â¦â¦â¦â¦...â¦â¦22Çizelge 3.2. Yalova ili arazi varlığının kullanılış durumuâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦.23Çizelge 3.3. Türkiye ve Yalova ilindeki tarım arazilerinin dağılımıâ¦â¦â¦.â¦â¦.....23Çizelge 3.4. Yalova yöresi çiçek seraları anket formuâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦..26Çizelge 4.1. Araştırma seralarının tanımlanmasına yönelik genel bilgilerâ¦â¦â¦â¦.26Çizelge 4.2. Araştırma yapılan seraların genel ölçüleri.â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦30Çizelge 4.3. Seraların farklı çatı eğimlerinde, kışın kaybolan güneş ışıklarıoranlarıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.31Çizelge 4.4. Seraların temel özellikleriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦..33Çizelge 4.5. Araştırma seralarında kullanılan iskelet malzemeleriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦.....34Çizelge 4.6. seralarda kullanılan örtü malzemeleriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.....37Çizelge 4.7. Seralarda kullanılan havalandırma sistemleri ve durumlarıâ¦â¦â¦â¦....38Çizelge 4.8. Seralarda havalandırma sayılarıâ¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦...â¦..41Çizelge 4.9. Seralarda kullanılan ısıtma sistemleri ve özellikleriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦.42Çizelge 4.10. Seralarda kullanılan sulama ve drenaj sistemleriâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..50viŞEK LLER D Z NSayfa noŞekil 3.1. Yalova ili haritasıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..20Şekil 4.1. Yörede bulunan seralardan genel bir görünüşâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦...29Şekil 4.2. skelet malzemesi bakımı ihmal edilmiş bir seraâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦35Şekil 4.3. Seralarda kaynaklı bağlantı görünüşü.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦...35Şekil 4.4. Seralarda vidalı bağlantı görünüşü â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦...36Şekil 4.5. Sera alınlarında bulunan havalandırma açıklıkları...â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦......39Şekil 4.6. Araştırma seralarında havalandırma alanlarının sera tabanalanlarına oranıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦....39Şekil 4.7. Bir seranın çatı ve yan havalandırma açıklıkları. â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..40Şekil 4.8. Sera ısıtmasında kullanılan bir sobanın görünüşüâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..44Şekil 4.9. Seraların ısıtılmasında kullanılan brülörâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦â¦..â¦.44Şekil 4.10. Seralarda sıcak hava ile ısıtmaâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..45Şekil 4.11. Kaloriferli ısıtma sistemlerinde sera tavanına yerleştirilenısıtma borularıâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦..â¦46Şekil 4.12. Kaloriferli ısıtma sistemlerinde sera yan duvarlarınayerleştirilen ısıtma boruları..â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦...47Şekil 4.13. Sera kalorifer sisteminde kullanılan bir ocağın görünüşüâ¦â¦â¦â¦â¦â¦47Şekil 4.14. Bireysel ve blok seralarda m2'ye düşen örtü malzemesi alanıâ¦â¦â¦â¦.48Şekil 4.15. Seralarda kullanılan damla sulama sistemiâ¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦.â¦.50Şekil 4.16. Süzgeçli hortumla yapılan sulamaâ¦â¦â¦â¦â¦.â¦â¦â¦â¦â¦â¦â¦..â¦â¦51Şekil 4.17. Sera temel duvarları çevresine yerleştirilen bir drenaj sistemiâ¦â¦..â¦..51viiKISALTMALARCTP : Cam Takviyeli PolyesterDa : DekarD-Poly : Çift Katlı PolietilenHa : HektarIR : InfraredMW : Mega WattPAR : Fotosentetik Aktif RadyasyonPE : PolietilenPP : PolipropilenUV : Ultraviolet

Abstract:
ABSTRACTMaster?s Degree ThesisErhan GEZERINVESTIGATION TECHNICAL PROPERTIES OF FLORICULTURALGREENHOUSES AROUND YALOVA DISTRICTTrakya UniversityGraduate School of Natural and Applied ScienceAgricultural Construction and Irrigation DepartmentSupervisor: Prof. Dr. A. Nedim YÜKSEL2006, Page 61Jury: Prof. Dr. A. Nedim YÜKSEL (Supervisor)Jury: Prof. Dr. Bülent EKERJury: Yrd. Doç. Dr. srafil KOCAMANGrenhouses are built to produce crops abundantly and economically and to controlenvironmental conditions suitable for crop growth. Some important parameters such as size,cover and frame materials, direction, settlement, airation, heating, irrigation and drainage ofthe greenhouses should be carefully designed for a beter crop production.In this study, the situation of twenty greenhouses around Yalova district wereinvestigated through direct measurements, observations, photographing and surveying andfinnaly practical solution to the problems were offered.The suggested suitabla ranges for he width length and height of the greenhousesshould be 6-12 m, 30-60 m and 3.5-4 m, respectively. The measured elements of theseinvestigated greenhouses were within these suggested ranges.Cover material of polyethylene (PE) was preferred to glass in the ragion since it wascheaper and easily installed on the frame material to glass. The roof shape of the greenhouseswas also effective in the selection of cover material. PE is prefered semicylindric while glassfor cradle roof.It was absorved that acclimatisation such as airation and heating were not takenseriously into account as required. The total area of airation was %1-13 of the floor area,which was far below the optimal range, % 16-25.Heating is done for two purposes, to save the crop from frost and to meet croprequirement fully. Stoves and radiator systems were practiced in the region withoutconsidering any measures only for saving crops from frost.While about % 75 of the greenhouses had drip irrigation systems, the remaing % 25used perforated pipes. In addition to the drip irrigation system, some greenhouses hadsprinkler irrigation systems.Key words: greenhouses, floriculture, greenhouse frame materials, airation, irrigationsystems, heating, Yalova.