İç denetimin işletme verimliliği üzerine etkisi: BİST kapsamındaki imalat işletmeleri yöneticilerinin algılarına ilişkin bir araştırma
The effect of internal audit on business productivity: A study on the perceptions of manufacturing business managers under BIST
Yazar: KÜBRA AKIN TOSUN
Danışman: PROF. DR. DURMUŞ ACAR
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Denetim = Control ; Verimlilik = Productivity ; Yöneticiler = Managers ; Yönetsel destek algısı = Managerial support perception ; Örgütsel verimlilik = Organizational productivity ; Üretim işletmeleri = Production companies ; Üst düzey yönetici = High level managers ; İç denetim ve iç kontrol = Internal control and internal audit

Özet:
İç denetim, amacı bir organizasyonun faaliyetlerini iyileştirmek ve onlara değer katmak olan bağımsız ve objektif bir güvence ve danışmanlık sistemidir. İç denetim, işletme faaliyetlerinin etkinliğini ve verimliliğini araştırarak bu konuda yönetime tavsiyelerde bulunan verimliliği artırıcı bir sistemdir. 
Bu kapsamda çalışmanın amacı, iç denetim sisteminin verimliliğe etkisine yönelik yöneticilerin algılarını değerlendirerek, bu konudaki farkındalıklarını tespit etmektir.
Çalışmada BIST'e kayıtlı ve aktif bir iç denetim birimi bulunan 101 imalat işletmesinin yöneticilerine ulaşılmıştır. Veri toplama yöntemi olarak, örneklem grubuna yöneltilen ve 3 bölümden oluşan anket formu kullanılmıştır.
Araştırma verileri ile öncelikle işletmelerdeki iç denetim etkinlik düzeyi belirlenmiştir. Etkinlik düzeyleri ile verimlilik boyutları arasındaki ilişki Spearman Korelasyon ve Basit Doğrusal Regresyon analizleri ile incelenmiştir. Yüksek iç denetim etkinlik düzeyinin işletme verimliliğinin tüm boyutlarına pozitif yönde bir etkisinin olduğu sonucuna ulaşılmıştır. İkinci olarak ise; iç denetim etkinliği ile verimlilik boyutları arasındaki ilişkinin analizinde Spearman Korelasyon Analizi ile pozitif yönde ilişki tespit edilmiştir. Son olarak; iç denetim etkinliği boyutları ile verimlilik boyutları arasındaki pozitif ilişkinin dereceleri Çoklu Regresyon Analizi ile ortaya konmuştur. Özellikle iç denetimin bağımsızlık ve iç denetim biriminin üst yönetimden gördüğü desteğin, verimliliği etkileyen faktörlerin başında geldiğini düşünen yöneticilerin, yönetim verimliliğinde daha çok iç denetim standartlarına uyumun ve iç denetimin etkililiğinin önemli rol oynadığını savundukları sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
Internal audit is an independent and objective assurance and consulting system whose purpose is to improve the operations of an organization and add value to them. Internal audit is an efficiency-enhancing system that researches the effectiveness and efficiency of business activities and advises management on this issue.
In this context, the aim of the study is to evaluate the perceptions of managers about the impact of the internal audit system on efficiency and to determine their awareness on this issue.
In the study, managers of 101 manufacturing enterprises registered in BIST and having an active internal audit unit were reached. As a data collection method, a questionnaire form, which is directed to the sample group and consists of 3 parts, was used.
First of all, the level of internal audit efficiency in the enterprises was determined with the research data. The relationship between efficiency levels and productivity dimensions was analyzed using Spearman Correlation and Simple Linear Regression analysis. It has been concluded that high level of internal audit efficiency has a positive effect on all dimensions of business efficiency. Secondly; In the analysis of the relationship between internal audit efficiency and productivity dimensions, a positive relationship was found with Spearman Correlation Analysis. Finally; The degrees of the positive relationship between internal audit effectiveness dimensions and productivity dimensions were revealed by Multiple Regression Analysis. It has been concluded that managers who believe that the independence of the internal audit and the support that the internal audit unit receives from the top management are among the most important factors affecting productivity, argue that compliance with internal audit standards and the effectiveness of internal audit play an important role in management efficiency.