Çoktan seçmeli Türkçe test maddelerinde yanıtlama davranışlarının incelenmesi
Investigation of answering behaviours to the items of multiple-choice Turkish test
Yazar: EMİNE BURCU PEHLİVAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ÖMER KUTLU
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Cevaplama davranışı = Answering behavior ; Madde ayrıcılık gücü indeksi = Judges estimates of discrimination power of items ; Madde güçlük indeksi = Item difficulty index ; Testler = Tests ; Türkçe = Turkish ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Çoktan seçmeli testler = Multiple choice tests ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; İlköğretim = Primary education ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students ; Şans başarısı = Chance success

Özet:
Bu araştırma, ilköğretim 8. sınıf öğrencilerinin çoktan seçmeli Türkçe test maddelerinde gösterdikleri yanıtlama davranışlarının maddelerin ölçtüğü boyuta, maddelerin psikometrik özelliklerine, alt puan, orta puan, üst puan grubundaki öğrencilere ve cinsiyete göre nasıl bir değişim gösterdiğini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, Ankara'daki üç resmi ilköğretim okulunda, 2010-2011 eğitim-öğretim yılı bahar döneminde, 8. sınıfta okuyan 220 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın amacı kapsamında, 20 maddelik çoktan seçmeli Türkçe testi oluşturulmuştur. Öğrencilerin yanıtlama davranışlarını belirlemek için ise dokuz davranıştan oluşan Yanıtlama Davranışları Formu, Türkçe Testi ile birlikte öğrencilere uygulanmıştır. Araştırma sonucunda aşağıdaki bulgulara ulaşılmıştır:1. Öğrencilerin en çok ?soruyu ve seçenekleri okudum, doğru yanıt olarak düşündüğüm seçeneği işaretledim? davranışını gösterdikleri belirlenmiştir.2. Madde boyutlarına göre yanıtlama davranışlarının nasıl bir değişim gösterdiği incelendiği zaman, dilbilgisinde anlam maddelerinde yanıtlama davranışlarının, sözcükte anlam, cümlede anlam ve paragrafta anlam maddelerine göre farklılık gösterdiği belirlenmiştir. ?Soruyu ve seçenekleri okudum, doğru yanıt olarak düşündüğüm seçeneği işaretledim? davranışı ve seçenekleri eleyerek yanıta ulaşma davranışı, dilbilgisinde anlam maddelerinde diğer madde türlerine göre daha az görülmektedir. Herhangi bir seçeneği işaretleme ve boş bırakma davranışları ise dilbilgisinde anlam maddelerinde daha fazla ortaya çıkmaktadır.3. Madde güçlüğü azaldıkça ?soruyu ve seçenekleri okudum, doğru yanıt olarak düşündüğüm seçeneği işaretledim? davranışı daha çok görülmektedir. Boş bırakma davranışının özellikle kolay maddelerde oldukça az görülmesi dikkat çekicidir. Maddeler kolaylaştıkça, herhangi bir seçeneği işaretleme davranışının da azaldığı ifade edilebilir. Madde ayırt ediciliği arttıkça ?soruyu ve seçenekleri okudum, doğru yanıt olarak düşündüğüm seçeneği işaretledim? davranışının görülme yüzdesi artmaktadır. Seçenekleri eleyerek yanıta ulaşma, herhangi bir seçeneği işaretleme ve boş bırakma davranışları ise maddelerin ayırt edicilik indeksleri arttıkça azalmaktadır.4. Başarı puanları arttıkça ?soruyu ve seçenekleri okudum, doğru yanıt olarak düşündüğüm seçeneği işaretledim? davranışı daha çok görülmektedir. Seçenekleri eleyerek yanıta ulaşma, herhangi bir seçeneği işaretleme ve boş bırakma davranışları, öğrencilerin başarı puanları arttıkça azalmaktadır. Kız öğrenciler ?soruyu ve seçenekleri okudum, doğru yanıt olarak düşündüğüm seçeneği işaretledim? davranışını daha çok göstermektedirler. Seçenekleri eleyerek yanıta ulaşma, herhangi bir seçeneği işaretleme ve boş bırakma davranışları ise erkek öğrencilerde daha çok ortaya çıkmaktadır.Çoktan seçmeli testlerin en çok eleştirilen yönü olan şans başarısının hem yanıtlayıcı puanlarında hem de madde ve test özelliklerinde oluşturduğu olumsuz etkilerin azaltılabilmesi için test sorularını yanıtlama sürecinin ve bu süreç içerisinde gerçekleşen yanıtlama davranışlarının dikkate alınması gerektiği ileri sürülebilir. Bu açıdan, öğretmenler ve test geliştiricilerin, test geliştirme sürecinde bu araştırma bulgularından yararlanabilecekleri düşünülmektedir.

Abstract:
This study was undertaken to evaluate how answering behaviour to the items of multiple- choice Turkish examination test of elementary school 8th class students change according to the item types, psychometric characteristics of items, students in the sub score, middle score, top score groups and gender. The research was carried with 220 numbers of 8th class students in the three elementary governmental schools. A multiple-choice Turkish test containing 20 items was prepared for the objective of the study. Together with the Turkish test, the Answering Behaviour Form comprising nine item about behaviour was also applied at the same time for determining answering behaviour of the students. At the end of the study, the following outcomes were obtained:1. It was found that the students mostly showed the behaviour of `? I have read the question and choices, and marked the choice that I supposed to be correct??.2. In the case where study was focused on how answering behaviours change in terms of item types, it was determined that answering behaviours for linguistic structures in the meaning items revealed difference according to meaning of the word, meaning of the sentence and meaning of the paragraph. The behaviour of getting correct answer by eliminating false choices is seen to be scarcer for linguistic structures in the meaning items compared those of other item types. The behaviours of marking any choice and/or leaving unmarked are also more frequent for linguistic structures in the meaning items.3. Percentage occurrence of behaviour of `?I have read the question and choices, and marked the choice that I supposed to be correct?? decreases with the difficulty of the item. The behaviour of leaving unmarked is seen rather scarcely in the easy items. It can be deduced that marked percentage of any behaviour decreases with increasing easiness of items. Percentage occurrence of behaviour of `?I have read the question and choices, and marked the choice that I supposed to be correct?? increases with increasing ability to distinguish. The behaviours of getting answer by eliminating choices, marking any choice and/or leaving unmarked decrease with increasing ability to distinguish.4. The occurrence frequency of `?I have read the question and choices, and marked the choice that I supposed to be correct?? behaviour increases further with the performance scores. The behaviours of getting correct answer by eliminating false choices, marking any choice and leaving unmarked decrease with the performance scores. The girls show the behaviour of `?I have read the question and choices, and marked the choice that I supposed to be correct?? more frequently. The behaviours of getting answer by eliminating choices, marking any choice and leaving unmarked are met more frequently among the boys.In order to reduce negative effects, stemmed from success by chance which is the most argued aspect of multiple choice tests, not only on the answerer scores but also on the item and test characteristics, it may be supposed that answering process of the test questions and answering behaviours during this process must be taken into account. From this point, it may be considered that during test development process, teachers and test developers can benefit the outcomes of such a study.