Bireysel ve toplumsal açıdan vergiye karşı tepkilerin incelenmesi
Investigation of individual and social reactions to taxes
Yazar: TUNCAY İPEK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET ERSEN ÖZSOY
Atılım Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Maliye-Vergi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Birey = Individual ; Sosyal tepki davranışları = Socially expressive behaviors ; Tepki = Response ; Toplum = Society ; Vergi mükellefi = Taxpayer ; Vergi psikolojisi = Tax psychology ; Vergiler = Taxes

Özet:
Vergiler insanların yaşamı boyunca içinde bulunduğu toplumu kapsayan siyasi kurumlara karşı ödemenmesi zorunlu olan mali bir sorumluluktur. İnsanlar hangi devlet türünde yaşarlarsa yaşasın vergilendirme ile karşı karşıya kalmaktadırlar. Vergiler bireylerin gönüllü bir şekilde ödeme yapmaları esasına dayansada gün geçtikçe zorunlu olmasından dolayı bireylerin olumsuz yönde tepkiler vermelerine neden olmaktadır. Vergi neticesinde bireylerin gelirlerinde azalmasından dolayı, siyasi, sosyal, ekonomik nedenlerden dolayı çeşitli tepkiler oluşmaktadır. Bu nedenle birey veya toplumun vergiye karşı olan tepkilerin incelenmesini zorunlu kılmaktadır. 
Bu çalışmanın amacı, vergi ödeyen bireylerin vergiye karşı olan tepkilerini inceleyerek, inceleme sonucunda vergi politikaları üzerine etkilerini değerlendirmektir. Bu çalışmada vergi tepkilerinin hem sosyal hemde psikolojik olarak incelenmeye çalışılmıştır. Bu nedenle vergi ile ilgili kavramlar tanımlanmaya çalışılmış ve daha sonra bireyleri etkileyen faktörler neticesinde nasıl tepki verdikleri konusunda bilgiler verilmiştir. 15.06.2022 ve 15.08.2022 tarihleri arasında basit tesadüfî örnekleme yöntemiyle belirlenmiş 100 katılımcıya uygulanan anketler, SPSS (Social Package for Social Science) programı ile analiz edilmiştir. 
Yapılan araştırmalar neticesinde elde edilen sonuçlara göre; bireylerde sosyal, psikolojik yönden birçok faktörden etkilenerek vergi karşısında farklı tepkiler verdikleri belirlenmiştir. Ayrıca; mevcut vergi sisteminin vergi adaletini sağlamadığını ve ödenen vergilerin etkili bir şekilde kullanılmadığını, vergi politikalarının mükellef ihtiyaçlarına uygun düzenlenmediği gibi pek çok bulguya ulaşılmıştır.
Anahtar Sözcükler: Birey, Toplum, Vergi, Tepki, Vergi Psikolojisi.

Abstract:
Taxes are a financial responsibility that must be paid to the political institutions that encompass the society in which people live throughout their lives. No matter what type of state people live in, they are faced with taxation. Although taxes are based on the voluntary payment of individuals, they cause individuals to react negatively due to the fact that they are compulsory day by day. Due to the decrease in the income of individuals as a result of tax, various reactions occur due to political, social and economic reasons. For this reason, it makes it necessary to examine the reactions of the individual or society against the tax.
The aim of this study is to examine the reactions of taxpayers to tax and to evaluate the effects on tax policies as a result of the examination. In this study, tax reactions were tried to be examined both socially and psychologically. For this reason, tax-related concepts were tried to be defined and then information was given about how individuals reacted as a result of the factors affecting them. The questionnaires applied to 100 participants selected by simple random sampling method between 15.06.2022 and 15.08.2022 were analyzed with the SPSS (Social Package for Social Science) program.
According to the results obtained as a result of the researches; It has been determined that individuals are affected by many social and psychological factors and give different reactions to taxes. Moreover; Many findings have been reached, such as the current tax system does not provide tax justice, the taxes paid are not used effectively, and the tax policies are not arranged in accordance with the needs of the taxpayer.
Keywords: Individual, Society, Tax, Response, Tax Psychology.