Egoizm ve teizm ilişkisi
The relation between egoism and theism
Yazar: CEMRE DEMİREL
Danışman: DOÇ. DR. ALİ ÇAKSU
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İnsan ve Toplum Bilimleri Ana Bilim Dalı / Felsefe Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Bencillik = Egoizm ; Felsefe = Philosophy ; Teizm = Theism

Özet:
Salt özgecilik var olmadığı için her ahlaki eylem, içerisinde bencillik barındırır. Dolayısıyla Kant gibi filozofların iddia ettiği "içerisinde karşılık beklentisi bulunmayan eylemlerin iyi ve erdemli olduğu" önermesi geçersizdir. Zira karşılık veya çıkar beklentisi olmayan bir eylem, ahlaklı olmaktan ziyade imkansızdır. Bu durumun iyice anlaşılabilmesi için bu çalışmada, öncelikle ahlaki egoizm, rasyonel egoizm ve psikolojik egoizm gibi egoizmin çeşitli kavramları üzerinde durularak İslam, Hıristiyanlık, Yahudilik ve Hinduizm gibi dinlerdeki ödül-ceza mekanizmasının (cennet-cehennem veya daha iyi ya da kötü bir sonraki hayat) ahlaki egoizm ile uyumuna dikkat çekilmektedir. Bu dinlerin inananları, kişisel çıkarlarını maksimize etmek için, yani daha iyi bir ebedi hayata kavuşmak için ahlaklı davranabilirler ve bu tutum oldukça rasyoneldir. Buna karşılık herhangi bir dine inanmayan bir kişi de ahlaklı davranışlarının karşılık beklentisi barındırmadığını iddia edebilir ve bu tutum ise gerçek dışıdır. Bir eylemin ödül-ceza mekanizması bağlamında bir karşılığının olması, o eylem adına sadece motivasyon teşkil etmekle kalmamakta, ayrıca o eylemi anlamlı kılmaktadır. Ödülün ve cezanın bulunmadığı bir eylem iyi ya da erdemli değil, anlamsızdır. Bu sebeple teizm ahlakının ödüle ve cezaya dayanması, diğer deyişle bir ticaret olması, onu daha da rasyonel hale getirmektedir.

Abstract:
Since there is no such thing as pure altruism, every behaviour includes selfishness. Therefore that claim of "the actions that do not have an expectation of a correspond are good and virtuous" thesis by philosophers, such as Kant, is invalid. Because an action without any expectations of a response or an interest, rather than being moral is impossible. In order to understand this situation thoroughly, this study primarily focuses on various concepts of egoism such as moral egoism, rational egoism and psychological egoism with the emphasis is placed on the harmony between moral egoism and the reward-punishment mechanism (heaven-hell or better or worse next life) in religions such as Islam, Christianity, Judaism and Hinduism. Believers of these religions can act morally to maximize their personal interests, that is, to achieve a better eternal life, and this attitude is quite rational. On the other hand, a person who does not believe in any religion can claim that his moral behavior does not include the expectation of response and this attitude is unrealistic. The fact that an action has a response in the context of the reward-punishment mechanism not only constitutes motivation for that action, but also makes that action meaningful. An action in which there is no reward or punishment is not good or virtuous but meaningless. For this reason, the morality of theism is based on reward and punishment, in other words being a trade makes it even more rational.