Serum ferritin ve inflamasyon belirteçlerinin metabolik sendrom ve insülin direnci ile ilişkisi
Relation of serum ferritin and inflammation markers to metabolic syndrome and insulin resistance
Yazar: HATİCE TUĞÇE BERBEROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. AYSUN HACIŞEVKİ
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Biyobelirteçler = Biomarkers ; Demir = Iron ; Diyet = Diet ; Ferritin = Ferritin ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Serum = Serum ; İnflamasyon = Inflammation ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Metabolik sendrom; abdominal obezite, artmış kan basıncı, glukoz intoleransı ve dislipidemi gibi risk faktörlerinin bir araya gelmesiyle oluşan önemli bir halk sağlığı problemidir. Araştırmanın amacı; serum ferritin ve inflamasyon belirteçlerinin metabolik sendrom ve insülin direnci ile olan ilişkisini incelemektir. Yaşları 19-65 aralığında olan 150 birey (114 kadın, 36 erkek) araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Toplam bireylerin 75'i metabolik sendrom tanısı alarak hasta grubunu, 75'i ise sağlıklı grubu oluşturmuştur. Anket formu ile; bireylerin demografik özellikleri, antropometrik ölçümleri, besin tüketim kayıtları, fiziksel aktivite düzeyleri belirlenmiştir. İnflamasyon belirteçleri (IFN-γ, IL-1α, IL-10) ve ferritin düzeyleri ELISA kitiyle ölçülmüştür. Hasta bireylerin serum IFN-γ, IL-1α ve ferritin düzeylerinin sağlıklı bireylere göre anlamlı şekilde artmış olduğu tespit edilmiştir. IL-10 düzeyinin hasta bireylerde artmış olduğu gözlemlenmiş olmakla birlikte gruplar arasında istatiksel açıdan anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. İnsülin direnci olan bireylerin; gelişmeyen bireylere göre serum IFN-γ, IL-1α, IL-10 ve ferritin düzeylerinin artmış olduğu saptanmış; fakat gruplar arasında istatiksel açıdan anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. Hasta bireylerin sağlıklı bireylere göre serum açlık kan glukoz, trigliserit, total kolesterol, ALT, üre ve insülin düzeyleri ve HOMA-IR'nin anlamlı şekilde artmış, serum HDL-K düzeyinin ise azalmış olduğu gözlemlenmiştir. Bu araştırmada serum ferritin ve proinflamatuvar sitokin düzeylerindeki artışın metabolik sendrom gelişimi açısından önemli belirteçler olabileceği düşünülmektedir. Bu alanda daha fazla sayıda katılımcının dahil edildiği prospektif çalışmaların yapılması, metabolik sendrom tedavisinde önemli bir hedef olarak görülmektedir.

Anahtar Kelimeler : Ferritin, Metabolik Sendrom, İnflamasyon, İnsülin Direnci, Diyetle Demir Alımı

Abstract:
Metabolic Syndrome is clustering risk factors such as abdominal obesity, increased blood pressure, glucose intolerance and dyslipidemia. Aim of this study is investigating of relationship between serum ferritin, inflammation markers and metabolic syndrome and insülin resistance. 150 individuals (114 women, 36 men) aged between 19-65 years, formed sample of this study. While 75 subjects were diagnosed with MetS and constituted the case group, 75 subjects constituted the control group. Demographic characteristics, antrophometric measurements, food consumtion records and physical activity levels were evaluated through a questionnaire form. Inflammation markers (IFN-γ, IL-1α, IL-10) and ferritin levels were measured by using ELISA kit. It has been determined that serum IFN-γ, IL-1α and ferritin levels were increased in individuals with MetS compared to healthy counterparts. It has been observed that serum IL-10 levels were higher in individuals with MetS; however there was no statistical difference between groups. Individuals with insulin resistance had higher serum cytokines and ferritin levels however there was no sigificant different between groups. Serum fasting blood glucose, triglycerides, total cholesterol, ALT, urea and insulin levels and HOMA-IR were increased, HDL-C levels were decreased in individuals with MetS compared to without. In this study; it has been thought that serum ferritin and cytokine levels may be important indicators in terms of MetS development. In this area; performing prospective studies including more individuals seen as an important therapeutic goal.


Key Words : Ferritin, Metabolic Syndrome, Inflammation, İnsülin
Resistance, Dietary Iron Intake.