Çankırı Çerkeş vakıf muhasebe defteri (1912-1920) yılları arası osmanlıca metin transkripsiyonu
Çankırı Çerkeş foundation accounting book (1912 1920) Ottoman text transcription
Yazar: TUĞBA VURAL
Danışman: DOÇ. DR. YÜKSEL ÖZGEN
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Tarih = History
Dizin: Defterler = Registers ; Muhasebe = Accounting ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Osmanlı tarihi = Ottoman history ; Vakıflar = Foundations ; Çankırı-Çerkeş = Çankırı-Çerkeş ; Şeriye sicilleri = Court registers

Özet:
Tarihsel bir bakış açısından, vakıflar zengin ve fakir arasındaki gelir farkını azaltmanın bir biçimi olarak toplumun gelişmesinde önemli bir rol oynadığı söylenebiliriz. Bu anlamda ortak payda da yardım yapan insanlar genel olarak yoksulluğu ortadan kaldırmayı, zenginden fakire gönüllü servet
transferini ve dikey sosyal-ekonomik hareketliliği arttırmayı hedefleyen politikalar ve kâr-etmeyen
kurumlar olarak anlaşılabilir. İslam Dünyasında ve daha özel olarak Osmanlı topraklarında, bu
amaçlara hizmet eden en önemli kurum ise vakıf diyebiliriz. Çünkü beşeri sermayenin en önemli
unsurları olan sağlık ve eğitime yönelik harcamaların büyük bir kısmı vakıflar tarafından sağlanmaktadır. Gerçekten de, İslam tarihi boyunca vakıflar, okullar, üniversiteler, hastaneler ve
aşevlerinin yanı sıra, ekonomik kalkınmaya katkıda bulunan sayısız başka hizmetleri de örgütlemiş
ve finanse etmişlerdir. Bu bağlamda çalışmanın amacı 1912-1920 yılları arasındaki Çankırı Çerkeş
Vakıf Muhasebe Defterlerinin transkripsiyonunu yaparak, bu tarihler arasında Çankırı'nın Çerkeş
ilçesinde hangi vakıfların olduğunu ortaya çıkarmaktır. Osmanlı Devleti için vakıfların ve bu vakıf
çalışmalarının ne kadar değerli olduğunu, gündelik hayatta ne kadar önemli bir alana sahip olduğunu
görebiliriz. Tarih aralıklarına dikkat ettiğimizde ise bu dönem aralığında gerçekleşen savaşların
doğrultusunda mevcut olan vakıfların nasıl yardımlaşma çalışmaları içerisinde olduğunu
anlayabiliriz. Bu sayede vakıfların hangi alanlarda faaliyet gösterdiklerini, kişilere ya da gruplara nasıl ve ne şekilde yardım çalışmaları yaptığını daha iyi şekilde göz atabiliriz.

Abstract:
From a historical point of view, foundations can be said to play an important role in
the development of society as a form of reducing the income gap between the rich and the poor. In
this sense, people who help in the common denominator can be understood as policies and non-profit
institutions aiming at eradicating poverty, voluntary wealth transfer from rich to poor and increasing
vertical social-economic mobility. In the Islamic World and more specifically in the Ottoman lands,
the most important institution that serves these aims is the foundation. Because, most of the
expenditures on health and education, which are the most important elements of human capital, are
provided by foundations. Indeed, throughout Islamic history, foundations have organized and financed numerous other services that contribute to economic development, as well as schools,
universities, hospitals and soup kitchen. In this context, the aim of the study is to transcribe the
Çankırı Çerkeş Foundation Accounting Books between 1912-1920 and to find out which foundations
exist in Çerkırı district of Çankırı between these dates. We can see the importance of foundations and their works for the Ottoman Empire, and how important it is in daily life. When we pay attention to the date ranges, we can understand how the foundations that exist in line with the wars that took place during this period were involved in solidarity efforts. In this way, we can take a better look at the areas in which foundations operate, how and in which way they help individuals or groups.