Psoriasisde adipokinler ve insülin direnci
Adi̇poki̇nes i̇n psori̇asi̇s and i̇nsuli̇n resi̇stance
Yazar: MELİS ÇOBAN
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET LEVENT TAŞLI
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / Deri ve Zührevi Hast. Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Dermatoloji = Dermatology
Dizin: Adiponektin = Adiponectin ; Deri hastalıkları = Skin diseases ; Hastalık = Disease ; Metabolizma = Metabolism ; Psoriyazis = Psoriasis ; İnsülin direnci = Insulin resistance

Özet:
Psoriasis hastaları hastalığın şiddetine göre çeşitli derecelerde insülin direnci ve prediyabetik belirtiler sergilemektedir, psoriasisde görülen sistemik inflamasyon insülin direncine sebep olmaktadır. Adipokinler yağ dokuda sentezlenen ve metabolik olaylarda görev alan moleküllerdir. Bu moleküllerin psoriasis gelişiminde rol oynadığı düşünülmektedir. Çalışmamızda, psoriasis hastalarında insülin direncini ve serum adipokin düzeylerini incelemeyi hedefledik. 
Çalışmamıza, psoriasisli 49 hasta ve 50 kontrol dahil edildi. Hastalar, en az bir ay sistemik tedavi ve fototerapi almamış kişilerden seçildi. Metabolik sendromu, gebeliği, laktasyonu, immun yetmezliği bulunan ve ek başka bir sistemik hastalığı olduğu bilinen hastalar çalışmaya dahil edilmedi. Hastalardan, 12 haftalık izlemlerinin başında ve sonunda olmak üzere toplam iki defa, kontrol grubundan bir kez kan örneği alındı. Açlık glukoz, açlık insülin, insülin direncinin homeostatik değerlendirme indeksi (HOMA-IR), serum lipidleri, adiponektin, leptin, resistin, şemerin, omentin, vaspin, visfatin, retinol bağlayıcı protein 4 (RBP4), yüksek sensitiviteli C reaktif protein (hs-CRP), kan basıncı, vücut kitle indeksi (VKİ), vücut yağ yüzdesi ve psoriasis alan şiddet indeksi (PASI) ile tırnak psoriasis şiddet indeksi (NAPSI) değerlerine bakıldı. PASI'da iyileşme ile birlikte serum hs-CRP (P=0.004), leptin (P=0.001), omentin (P<0.0001), şemerin (P<0.0001) ve NAPSI (P=0.016) değerlerinde anlamlı düzeyde düşme, serum RBP4 (P=0.009) seviyelerinde ise anlamlı düzeyde yükselme tespit edildi. Ayrıca, hastaların izlem başında bakılan adiponektin ve visfatin seviyelerinin kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük (sırasıyla P<0.0001, P=0.015) ve vaspin ile resistin seviyelerinin istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek (sırasıyla P<0.0001, P=0.001) olduğu bulundu. Bakılan parametreler arasında çeşitli korelasyonların olduğu görüldü. Hastaların izlem başında bakılan HOMA-IR değerleri, hem hastaların izlem sonunda bakılan değerlerinden (P=0.368) hem de kontrol grubundan (P=0.284) yüksekti ama sonuçlar arasında anlamlılık yoktu.
Sonuç olarak, çalışmamızın verileri, düzeylerini incelediğimiz hs-CRP, omentin, leptin, şemerin, RBP4, adiponektin, resistin, vaspin ve visfatinin psoriasis şiddetinin takibinde yardımcı biyogöstergeler olarak kullanılabileceğini göstermektedir. 

Anahtar kelimeler: psoriasis, adipokin, insülin direnci, hastalık aktivitesi

Abstract:
The systemic inflammation in psoriasis can cause insulin resistance and prediabetes symptoms, that vary depending on the severity of psoriasis. Adipokines are synthesised by adipose tissue and organizes metabolic events. It's thought that they may have a role in the development of psoriasis.We aim to investigate insulin resistance and serum adipokine levels in psoriasis patients.
Forty-four patients with psoriasis, who were not on systemic treatment and phototherapy for at least 1 month, and a control group of 50 healthy volunteers were recruited in our study. The patients, who are pregnant and nursing, have metabolic syndrome, immun deficiency and systemic disorder, were excluded from the study. We evaluated levels of fasting glucose, fasting insulin, homeostasis model assessment of insulin resistance (HOMA-IR), serum lipids, adiponectin, leptin, resistin, chemerin, omentin, vaspin, visfatin, retinol binding protein 4 (RBP4), high-sensitivity C-reactive protein (hs-CRP), blood pressure, body mass index (BMI), body fat percentage, psoriasis area and severity index (PASI) and nail psoriasis severity index (NAPSI) in psoriasis patients at baseline and after 12 weeks, in control group only at baseline except PASI and NAPSI. This study showed that serum hs-CRP (P=0.004), leptin (P=0.001), omentin (P<0.0001), chemerin (P<0.0001) and NAPSI (P=0.016) were decreased, RBP4 (P=0.009) is increased significantly with decreasing in PASI. Adiponectin, vaspin, resistin and visfatin levels of psoriatic patients were compared with controls. Adiponectin and visfatin levels of patients were significantly low (in order P<0.0001, P=0.015), vaspin and resistin levels of patients were significantly high (in order P<0.0001, P=0.001) compaired with controls. We identified various correlations between study parameters. HOMA-IR of patients was decreased with decrease in PASI. However, there was no statistically significant difference (P=0.368). It's identified that HOMA-IR of patients was higher than control group, but the difference was not statistically significant either (P=0.284).
In conclusion, hs-CRP, omentin, leptin, chemerin, RBP4, adiponectin, vaspin, visfatin and resistin may be biomarkers for follow-up care for psoriasis. 

Key words: psoriasis, adipokine, insuline resistance, disease activity