Kentsel markalaşma temelinde somut kültürel varlıklara yönelik Z kuşağının algısı: Mersin üzerine bir araştırma
The perception of Generation Z towards concrete cultural heritage on the basis of urban branding: A study on Mersin
Yazar: ONUR TOS
Danışman: DOÇ. DR. MİKAİL BATU
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / İletişim Araştırmaları Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations

Özet:
Kentlerin markalaşması 20. yüzyılın son çeyreğinde hız kazanmıştır. Kentler markalaşma odağında çalışmalarda bulunarak imaj ve itibarlarına katkı sağlamaya çabalamaktadır. Bu çerçevede kentler, mimariden peyzaja, sahil kullanımından mekan tasarımına, doğal görünümden kültürel miras unsurlarına kadar birçok farklı içerikten yararlanma yoluna gitmektedir. Bu içeriklerin genel yapısını aktiviteler, beşeri ve doğal yapı, kültür ve tarih alanları vb. alanlar oluşturmaktadır. Bu doğrultuda kentler imajını destekleyecek bu alanlara yönelik çalışmalarla kent imajına katkı sağlamaya çalışmaktadır. Kent imajı kavramı kent markalaşmasıyla da doğrudan ilgilidir. Bu çerçevede kent markalaşması, kent imajı unsurlarının nitelikli bir şekilde değerlendirilmesi, bir kentin insanlar tarafından algılanma biçimi, kent olanakları çerçevesindeki kalkınma olanaklarıyla doğrudan ilişkili bir kavramdır.
Bu araştırma, kültürel miras varlıkları içerisinde yer alan somut kültürel miras unsurlarını ve bu unsurları Z Kuşağı özelinde inceleyen bir çalışmadır. Bu araştırmanın ana amacı; kentsel markalaşma temelinde somut kültürel varlıklara yönelik Z Kuşağı'nın algısını Mersin kenti özelinde tespit etmektir. Bu amaç doğrultusunda açımlayıcı sıralı desen çerçevesinde ele alınan karma yöntem araştırmasından yararlanılmaktadır. Çalışma iki aşamadan oluştuğu için nicel bölümde veri toplama tekniği olarak anketten nitel bölümde ise derinlemesine görüşme tekniğinden yararlanılmaktadır. Veriler, Mersin ve Tarsus Üniversitesi'nde okuyan Z Kuşağı öğrencilerinden toplanmıştır. Ankette yer alan sorular için üç farklı ölçek kullanılmaktadır. Derinlemesine görüşme soruları ise anket verilerinin analizi ve ilgili literatür sonucunda oluşturulmuştur. Karma yöntem içerisinde yer alan açımlayıcı sıralı desen uygulama esasına bağlı olarak nicel bölümündeki anketlerden elde edilen verilerin analizleri içi SPSS 21.0 paket programından faydalanılmış ve oluşturulan hipotezlerin testleri gerçekleştirilmiştir. Nitel yöntemi içeren ikinci aşamada derinlemesine görüşme yoluyla elde edilen verilerin analizi için MAXQDA 2020 programından yararlanılmıştır. Analizler sonucunda somut kültürel miras unsurlarının Mersin kent markalaşmasına etki ettiği, Z Kuşağı öğrencilerinin Mersin kent markalaşmasında somut kültürel miras unsurları dışında başka etkenleri de ön plana çıkardıkları saptanmıştır. Ek olarak Mersin kentinde yer alan somut kültürel miras unsurlarının farkındalığı, bilinirliği, korunması ve turizm potansiyelinin artırılmasına yönelik markalaşma konusunda öneriler bulunulmuştur.

Abstract:
Branding of cities gained momentum in the last quarter of the 20th century. Cities are trying to contribute to their image and reputation by working in the focus of branding. In this context, cities use many different contents from architecture to landscape, from beach use to space design, from natural appearance to cultural heritage elements. The general structure of these contents consists of areas such as activities, human and natural structure, culture and history. In this direction, cities are trying to contribute to the image of the city by working on these areas that will support their image. The concept of city image is also directly related to city branding. In this context, city branding is a concept that is directly related to the evaluation of city image elements in a qualified way, the way a city is perceived by people, and development opportunities within the framework of city opportunities.
This research is a study that examines the tangible cultural heritage elements within the cultural heritage assets and these elements in the context of Generation Z. The main purpose of this research is to determine the perception of Generation Z towards tangible cultural assets on the basis of city branding in the city of Mersin. For this purpose, mixed methods research, which is handled within the framework of explanatory sequential design, is used. Since the study consists of two stages, the questionnaire is used as a data collection technique in the quantitative part, and the in-depth interview technique is used in the qualitative part. The data were collected from Generation Z students studying at Mersin and Tarsus Universities. Three different scales are used for the questions in the questionnaire. In-depth interview questions were formed as a result of the analysis of the survey data and the relevant literature. Based on the exploratory sequential design application in the mixed method, the SPSS 21.0 package program was used for the analysis of the data obtained from the questionnaires in the quantitative section and the tests of the hypotheses were carried out. In the second stage, which includes the qualitative method, the MAXQDA 2020 program was used to analyze the data obtained through in-depth interviews. As a result of the analyzes, it has been determined that tangible cultural heritage elements affect Mersin city branding, and that Generation Z students emphasize other factors besides tangible cultural heritage elements in Mersin city branding. In addition, suggestions were made on branding to increase awareness, recognization, protection and tourism potential of the tangible cultural heritage elements in the city of Mersin.