Çorum ili Spalax leucodon nordmann, 1840 (Mammalia:Rodentia)'larının karyolojik ve morfolojik analizi
Karyological and morphological analysis of Spalax leucodon nordmann, 1840 (Mammalia:Rodentia) in Çorum province
Yazar: FATİH EROĞLU
Danışman: DOÇ.DR. MUSTAFA SÖZEN
Zonguldak Karaelmas Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Biyoloji = Biology ; Zooloji = Zoology

Özet:
Körfare Spalax Guldenstaedt, 1770 üzerinde yapılan bu araştırmada Çorum ilinden 23lokaliteden 48 örneğin karyolojisi ve morfolojisi incelendi. İncelenen kör farepopulasyonlarının Çorum'da 2n= 54, NF= 74; 2n= 58, NF= 74 ve 2n= 60, NF= 82 değerlerinesahip oldukları belirlendi.Belirlenen 3 kromozomal formun erkekleri ve dişileri her bir örnekten alınan iç ve dış 47karakter ölçüsü kullanılarak t-testi ile karşılaştırılmıştır. t-testi karşılaştırma sonuçlarına göre2n = 58 ve 60 formunun dişileri 3 karakter, 2n= 54 ve 60 formunun dişileri 1 karakter, 2n= 54ve 58 formunun dişleri ise yine bir karakter bakımından birbirlerinden istatistiki önemde(p<0.05) farklıdır. 2n= 58 ve 60 formunun erkekleri 7 karakter; 2n= 54 ve 60 formununerkekleri ise 3 karakter bakımında istatistiki önemde (p<0.05) farklıdır.Aynı verilere göre hazırlanan ayrışım fonksiyon analizine göre 3 kromozomal form hemerkek örneklere hem de dişi örneklere göre birbirlerinden ayrılmaktadır.Kafatasından alınan 43 karakter ölçüsü kullanılarak hazırlanan SAHN-UPGMAdendogramlarına göre dişi örneklerde 2n= 58 ve 60 formları birlikte kümelenmekte 2n= 54formu ise ayrı bir dal oluşturmaktadır. Erkek örneklerde ise 2n= 54 ve 58 birliktekümelenmekte, 2n= 60 ise ayrı bir dal oluşturmaktadır. Metrik olmayan morfolojikkarakterler kullanılarak hazırlanan SAHN-UPGMA dendogramına göre 2n= 58 ve 60 formlarıbirlikte kümelenmekte, 2n= 54 ise ayrı bir dal oluşturmaktadır.Belirlenen kromozomal formların karyolojik, metrik ve metrik olmayan morfolojiközelliklerine göre birbirlerinden ayrılması bu formların gen havuzlarının birbirlerinden ayrıolarak evrimleşmekte olduklarını göstermektedir. Bu genetik farklılıkların seviyesi yapılacakyeni çalışmalarla ortaya konulabilecek ve elde edilebilecek sonuçlara göre formlarıntaksonomik durumları yorumlanabilecektir.Anahtar Sözcükler: Spalax leucodon, karyoloji, morfoloji, Çorum, TürkiyeBilim Kodu: 401.04.04

Abstract:
The study was on the subterranean mole rats of the Spalax Guldenstaedt, 1770, in Çorum. Thekaryotypes of 48 specimens across 23 localities were analysed. 2n= 54, NF= 74; 2n= 58, NF=74; 2n= 60, NF= 82 karyotypic forms were identified in the populations which belongs S.leucodon from Çorum.The males and females of the chromosomal forms determined were compared by student t-testby using 47 external and internal measurements taken from each sample. Based on t-testanalysis, females of 2n= 58 and 60 were significantly different (p<0.05) in 3 characters, 2n =54 and 60 in one character, 2n = 58 and 60 in one character. In males, 2n = 58 and 60 formswere different in 7 characters, 2n= 54 and 60 in 3 characters.According to the discriminant function analyses (DFA) prepared by using the same data,chromosomal forms were separated from each other either for females or for males.Based on the SAHN-UPGMA dendograms, prepared by using 43 character measurementstaken from each skull, 2n= 58 and 60 forms clustered together, 2n= 54 form formed a separatebranch in males. 2n= 54 and 60 forms clustered together, 2n= 58 form formed a separatebranch in females. On the other hand, 2n= 54 and 58 forms clustered together, 2n= 60 formformed a separate branch in males. According to the SAHN-UPGMA dendogram, preparedby using nonmetric morphological characters, 2n= 58 and 60 forms clustered together, 2n= 54form formed a separate branch.The separation of the chromosomal forms determined here by karyological, metrical andnonmetrical data shows that gene pools of these forms have been evolved separately fromeach other. The level of the genetic differentiation would be defined by new studies andtaxonomic status of the forms would be interpreted.Keywords: Spalax leucodon, karyology, morphology, Çorum, TurkeyScience Code: 401.04.04