Devlet Tiyatrolarının halkla ilişkiler çalışmalarına yönelik nitel bir araştırma
A qualitative study of public relations activities of State Theatres in Turkey
Yazar: FIRAT ÖZMEN AKINCI
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGÜR KÖSEOĞLU ; PROF. DR. EBRU UZUNOĞLU
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı / Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Halkla İlişkiler = Public Relations
Dizin: Devlet tiyatroları = State theatres ; Halkla ilişkiler = Public relations

Özet:
Bu çalışma kapsamında Türkiye'nin en köklü sanat kurumlarından birisi olan Devlet Tiyatrolarının halkla ilişkiler çalışmaları incelenmiştir. Bunun nedeni, Türkiye tarihinde halkla ilişkiler uygulamalarını tiyatro kurumları bağlamında inceleyecek daha köklü ve eski bir kurumun olmaması ve alanyazında buna benzer bir çalışmaya rastlanmamış olmasıdır.  
Çalışma iki temel soruya yanıt vermeyi amaçlamıştır. Devlet tiyatroları Türkiye'nin modernleşme sürecinde devlet tarafından bir halkla ilişkiler aracı olarak kullanılmış mıdır ve devlet tiyatrolarının halkla ilişkiler çalışmaları nasıldır? Bu iki soru bağlamında genel olarak Türkiye'deki tiyatro tarihi, devlet tiyatro ilişkisi ve bu süreçte yapılan halkla ilişkiler çalışmaları incelenmiştir. 
Literatür çalışmasının birinci bölümünde tiyatro kurumlarının yapıları, yönetim biçimleri ve halkla ilişkiler çalışmaları incelenmiş ve sanat yönetimi disiplini ile ilişkilendirilmiştir. Ayrıca bu bölümde tiyatronun ve tiyatro kurumlarının neden ve nasıl bir halkla ilişkiler aracı olarak kullanıldığı mercek altına alınmıştır. İkinci kısımda devlet tiyatro ilişkilerine ilişkin örnekler incelenmiş ve bu ilişkinin tarihteki izleri sürülmeye çalışılmıştır. Yine bu bölümde halkla ilişkiler kapsamında Türkiye'de ve öncülü Osmanlı'da devlet – tiyatro ilişkisi incelenmiş ayrıca Devlet Tiyatroları öncesinde devletten bir şekilde destek almış tiyatro kurumları ve bu kurumların halkla ilişkilere örnek olabilecek çalışmaları aktarılmıştır.
Üçüncü bölümünde ise Devlet Tiyatrolarının halkla ilişkiler çalışmalarına yönelik nitel bir araştırma gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda da Devlet Tiyatrolarının eski ve yeni üst düzey yöneticileri, halkla ilişkiler sorumluları, Devlet Tiyatrosu izleyicileri ve Devlet Tiyatrolarını takip etmeyen tiyatro izleyicileri ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Ayrıca tiyatro salonlarında, idari binalarda bazı gözlemler gerçekleştirilmiş, kuruma ait pek çok belge dokümantasyon çalışması aracılığı ile analiz edilmiştir.
Sonuç olarak devlet tiyatrolarının Türkiye'nin modernleşeme sürecinde bir halka ilişkiler aracı olarak kullanıldığı, günümüze kadarki halkla ilişkiler uygulamalarına bakıldığında geleneksel medyanın ve kurumsal yayınların ağılıkla kullanıldığı, sosyal medya konusunda henüz etkin bir stratejinin uygulanamadığı ve halkla ilişkiler anlayışının çoğu durumda kamuoyu bilgilendirme ve bazen de çift yönlü asimetrik şeklinde olduğu gözlenmiştir.

Abstract:
This study examined the public relations activities of the State Theatres, one of Turkiye's most established art institutions. The motivation for this research stemmed from the scarce exploration of traditional institutions, such as the State Theatres, in terms of public relations practices within the context of Turkiye's historical narrative. This gap was coupled with the absence of similar research in the existing literature.
The study aimed to answer two fundamental questions: Has the state utilized the State Theatres as a tool for public relations during Turkiye's modernization process? And, what were the specific public relations activities of the State Theatres? To address these questions, this research explored the historical interplay between the state and theatre, along with an in-depth examination of the public relations activities during this period, from both a general and case-specific perspective.
The first part of the literature study examined the structures, management styles, and public relations activities of theatre institutions, linking these to the discipline of arts management. It further explored the reasons and methods behind the utilization of theatres and theatre institutions as tools for public relations. The second part analyzed examples relating to state-theatre relationships and traced their historical footprints. This segment also examined the state-theatre relationship in Turkiye and its predecessor, the Ottoman State, and relayed the public relations activities of theatre institutions that had received some form of state support before the State Theatres.
The third part of the study employed qualitative research methods to investigate the public relations activities of the State Theatres. In this context, in-depth interviews were conducted with former and current senior managers of the State Theatres, public relations officers, State Theatre audiences, and theatre-goers who do not follow State Theatres. Observations were also made in theatre halls and administrative buildings, and a large number of documents related to the institution were analyzed through documentation studies.
In conclusion, it was observed that the State Theatres have been used as a tool for public relations during Turkiye's modernization process. The examination of the evolution of public relations practices up to the present day revealed that traditional media and corporate publications have been predominantly used. However, an effective strategy for social media engagement has not been fully developed. Additionally, the dominant approach in public relations within the State Theatres predominantly aligned with the public information model, with occasional shifts towards two-way asymmetric communication.