Değer akış haritalama ve bir üretim işletmesinde uygulaması
Value stream mapping and an application in a manufacturing company
Yazar: ZLATAN FAIK UZUNOVIC
Danışman: Prof. Dr. HİLMİ YÜKSEL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Üretim Yönetimi ve Endüstri İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Değer akışı = Value stream ; Değer akışı haritalama = Value stream mapping ; Yalın yönetim = Lean management ; Yalın üretim = Lean production ; Üretim işletmeleri = Production companies

Özet:
Kısaltılmış ürün yaşam döngüsü, artan talepleriyle müşteriler, küreselleşme ve e-ticaret, daha hızlı bir biçimde tepki vermeleri ve daha kısa çevrim süreleri elde etmeleri için şirketler üzerinde yoğun bir baskı oluşturmuştur. Hızlı dönüşü sağlamanın yollarından biri de yeterli miktarda stok bulundurmaktır. Ancak, özellikle ürün eskimesi ya da zamanla talep görmez hale gelmesi durumu göz önüne alındığında, stoklama maliyetleri kolayca engel teşkil eder hale gelebilir. İşletim sistemini gereksiz fazlalıklardan arındırılmış, yalın ve yüksek performanslı hale getirerek, değişen müşteri taleplerine uyum sağlamak daha akıllıca bir yaklaşımdır. 
İhtiyaçtan doğan Yalın Üretim Metodolojisi, şirketlere sadece bir takım araçlar sunmakla kalmayıp, zorlu ve rekabetçi olan piyasada rekabetçi kalabilmek için yeni bir felsefe ve mücadele şansı sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Yalın Üretim Metodolojisinin temel kavramlardan biri olan ve Değer Akış Haritalaması olarak bilinen kavramı inceleyip değerlendirmektir. Bu kavram, israfların tespiti vasıtasıyla sürece uzanan yolu, sirkülasyon süresini azaltma ve iyileştirme yollarını gösterir ki bu özelliklerinden ötürü Yalın sistemin temel prensibidir. 
Bu çalışmada öncelikle Yalın Sistemin tüm temel kavramlarına genel bir bakış sağlanmakta, ancak daha da önemlisi, Değer Akışı Haritalama yönteminin bir üretim ortamı içinde pratik olarak nasıl uygulandığı da gösterilmektedir. Yöntemin uygulanması, araba parçaları üreten ve bunları doğrudan Avrupa'nın en büyük orijinal otomotiv ekipman üreticilerinden (OEM) birine doğrudan tedarik eden orta ölçekte bir şirkette yapılmıştır. 
Seçili şirket tarafından yapılan ilk değerlendirme sırasında ve mevcut durum haritalama süreci boyunca en önemli imalat istatistikleri kaydedilmiş ve analiz edilmiştir. Bunlara ek olarak, yüksek stok seviyelerinin yanı sıra tüm değer akışının anahtar performans göstergesindeki (KPI)  düşük çalışma zamanı, tespit edilen önemli problemlerden bazılarıdır. Tezin ikinci kısmı, yalın üretim teknikleri kullanılarak seçili değer akışı çerçevesinde israf kaynaklarının ortadan kaldırılmasına yönelik çözüm önerileri sunmaktadır.
Yapılan bu araştırmanın sonucunda, Değer Akışı Haritalaması uygulanarak, yalnızca israf kaynakları belirlenmemiş, aynı zamanda 5S ve SMED gibi yöntemlerin uygulanmasıyla da dikkate şayan süreç iyileştirmelerinin gerçekleştirilebileceği kanıtlanmıştır.

Abstract:
Shortened product lifecycles, demanding customers, globalization, and e-commerce have placed intense pressure on companies for quicker response and shorter cycle times. One way to ensure a quick response to changıng demand is by holding inventory. However, inventory costs can easily become prohibitive, especially when product obsolescence is considered. A wiser approach is to make the operating system lean and agile, able to adapt to changing customer demands. 
Born from necessity, the Lean production methodology offers companies not only a set of tools, rather a new philosophy and a fighting chance to remain competitive in a harsh and competitive market. The goal of this study is to examine one of the pivotal tools in the Lean production methodology, a concept known as Value Stream Mapping. It is a practical tool, which through the identification of waste shows the path towards process, cycle time reduction as well as improvement possibilities and as such is a basic principle of the Lean system. 
The study firstly offers an overview of all the key concepts of a Lean system but more importantly practically applies the Value Stream Mapping method within a production environment. The implementation of the method was done within a medium sized organization that produces parts and delivers them directly to one of Europe's biggest automotive OEM`s. 
The initial examination and the process of Current state mapping within the chosen organization recorded and analyzed key manufacturing statistics. Amongst others, some of the most notable problems detected were high inventory levels as well as a low Uptime KPI on the level of the entire value stream. The second part of the thesis offers solutions aimed at eliminating the sources of waste within the chosen value stream through the application of Lean production techniques.
The result of the undertaken research proves that through the application of Value Stream Mapping not only can sources of waste be identified, but through the application of methods such as 5S and SMED, considerable process improvements can be achieved.