Yabancılara Türkçe öğreticilerinin yazma becerisine yönelik geri bildirimleri ve öğrenen motivasyonlarına dair gözlemleri
Feedback of instructors teaching Turkish to foreigners on writing skills and their observations on learners' motivations
Yazar: ESRA NUR ZİLELİ
Danışman: DOÇ. DR. HALİL ERDEM ÇOCUK
Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Öğretmen dönütü = Teacher feedback

Özet:
Bu çalışmada yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde öğreticilerin, öğrenenlerin yazma becerisine verdikleri geri bildirimlerin durumlarını tespit etmek ve bu geri bildirimlerin öğrenen motivasyonu üstündeki etkilerini öğreticilerin gözlemleri yoluyla ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemi ve amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Çalışma grubunu ise çeşitli kurumlarda yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde görev alan 16 öğretici oluşturmaktadır. Araştırmada standartlaştırılmış açık uçlu görüşme stratejisi ile yapılandırılmış bir görüşme gerçekleştirilmiştir ve veriler görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Görüşme formunda yer alan, öğreticilerin yabancılara Türkçe öğretiminde öğrenenlere hangi geri bildirim çeşitlerini verdikleri, öğrenenlerin hangi türdeki geri bildirimleri almaktan hoşlandıkları ve hoşlanmadıklarına dair sorulara verdikleri yanıtların frekans ve yüzde dağılımları hesaplanmıştır. Görüşme formunda yer alan açık uçlu sorulara verilen cevapların analizinde ise içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre öğreticilerin, öğrenenlerin yazma becerisine yönelik verdikleri geri bildirimlerin durumları/sıklıklarına bakıldığında; geri bildirim veriliş şeklinde doğrudan geri bildirimi, yazma etkinliklerinin türünde sınıf içi yazmayı, geri bildirim verme sıklığında her zaman/her yazma görevini, geri bildirimden beklenen sonuçlarda ise hataları düzeltme ve öğrenmeyi pekiştirmeyi daha çok tercih ettikleri saptanmıştır. Öğrenenlerin yazma becerisine yönelik geri bildirim alma konusundaki tutumlarına dair öğretici görüşlerine bakıldığında, geri bildirime dair istek ve tutumda olumlu bir yaklaşımın söz konusu olduğu, geri bildirimin öğrenen üzerindeki gözlemlenen etkisinde ise motivasyonu artırdığı tespit edilmiştir. Öğreticilerin yazma becerisine yönelik en çok özgül ve açık türünde, en az muğlak ve yıkıcı türünde geri bildirim verdiği saptanmıştır. Olumlu ve olumsuz geri bildirimlerin, öğrenen motivasyonu üzerindeki etkilerine dair öğretici gözlemlerine bakıldığında; olumlu geri bildirimin, dil öğrenme sürecine katkıda bulunma ve motivasyonu artırma, olumsuz geri bildirimin ise yazmaya karşı mesafe oluşturma, motivasyonu düşürme ve kendini geliştirme isteği oluşturma gibi hususları ön plana çıkardığı görülmüştür. Elde edilen bulgulara ek olarak araştırmacılara ve uygulamaya yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
This study aims to identify the feedback provided by instructors to learners on their writing skills in teaching Turkish as a foreign language and to explore the effects of this feedback on learners' motivation based on instructors' observations. In the study, the qualitative research method and the criterion sampling technique, one of the purposive sampling methods, were employed. The study group comprised 16 instructors teaching Turkish as a foreign language at various institutions. Data were collected through a structured interview using the standardized open-ended interview strategy and an interview form. The interview form included questions about the types of feedback instructors provide to learners, the types of feedback learners like or dislike receiving, and the frequency and percentage distributions of responses to these questions were calculated. Content analysis was used to analyze responses to the open-ended questions in the interview form. Findings from the study revealed that instructors primarily preferred direct feedback in terms of feedback delivery, in-class writing activities in terms of writing tasks, always or for every writing assignment in terms of feedback frequency, and error correction and reinforcement of learning in terms of expected outcomes. Regarding learners' attitudes toward receiving feedback on writing skills, instructors observed a positive attitude and willingness to receive feedback. Feedback was also found to enhance motivation. It was determined that instructors most frequently provided specific and clear feedback, while ambiguous and destructive feedback was the least common. According to instructors' observations, the effects of positive and negative feedback on learners' motivation differed. Positive feedback contributed to the language learning process and increased motivation, while negative feedback often led to distancing from writing, reduced motivation, and occasionally sparked a desire for selfimprovement. In addition to these findings, recommendations for researchers and practitioners were also provided.