Grafik romanın öncüsü olarak ağaç baskı roman
Woodcut novel as forerunner of graphic novel
Yazar: BURÇAK BALAMBER
Danışman: PROF. SAİME DÖNMEZER
Anadolu Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Baskı Sanatları Ana Sanat Dalı
Derece: Sanatta Yeterlik, 2019
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Ağaç baskı = Hand printed ; Baskı sanatları = Printing arts ; Grafik roman = Graphic novel ; Grafik sanatlar = Graphic arts ; Grafik tasarımı = Graphic design ; Roman = Novel ; Çizgi romanlar = Comic strips

Özet:
20. yüzyıl başlarında, Birinci Dünya Savaşı'nın sona erdiği ve arkasında derin bir ekonomik buhran ve toplumsal çöküş bıraktığı yıllarda, Avrupa'da özgün Dışavurumcu estetiğiyle ve yazıdan soyutlanmış hikâyeleriyle ağaç baskı roman türü doğmuştur. Bu resimsel anlatı türünün atası kabul edilen Frans Masereel, romanlarında ağaç baskı tekniğinden yararlandığı için ağaç baskı roman terimini üretmiş olsa da Masereel'den sonra bu türde eser üretmiş sanatçılar ağaç baskı tekniği dışında başka yüksek baskı tekniklerinden de yararlandığı için yazısız roman terimi de kullanılmaya başlanmıştır. Yazı kullanmadan, sadece konusal bütünlük içerisinde birbirini takip eden resimler dizisiyle hikâye anlatı sanatı şeklinde tanımlanabilecek ağaç baskı roman, Alman Dışavurumculuk akımı, sessiz sinema ve karikatür/çizgi roman gibi erken 20. yüzyılın farklı sanatsal disiplinlerden etkilenmiştir. 
Alman Dışavurumculuğuyla birlikte yeniden doğan ağaç baskı tekniği, toplumsal sorunlara, savaşa karşı öfke ve hayal kırıklıkları için ifade etme aracı olmuştur. Öte yandan sessiz sinema ve karikatür/çizgi roman gibi sanatsal disiplinlerle birlikte, bir olayın/hikâyenin görsel olarak anlatım yöntemleri gelişmiştir. İçerik, estetik, biçim, hikâye anlatım şekli bakımından bu disiplinleri temel alan ağaç baskı romanlar, ağırlıklı olarak toplumsal meseleleri ve sosyalist temaları konu almıştır. Birçok grafik roman sanatçısına ilham olan ağaç baskı roman, günümüzde grafik romanın atası kabul edilmektedir.

Abstract:
During the early years of the 20th century when the severe financial crisis and social collapse was brought following the WWI, woodcut novels have emerged as a genre that tells stories without using words with a distinctive Expressionist style. Frans Masereel who is considered a forerunner of this unique pictorial storytelling coined the term since he used woodcut as a method in his novels. However, the term wordless novel have also been used to define this genre since the artists who followed the path after Masereel and contributed to this genre used various printmaking techniques apart from woodcut. Woodcut novel which can be defined as a way of storytelling by using only sequential images with no texts have been influenced by many artistic disciplines and visual cultures of the early 20th century such as German Expressionism, silent movies and comic strips and books. 
Woodcut technique revived by German Expressionists has been a way of expression for artists to show their rage and disappointment against the social ills and the war. On the other hand, artistic disciplines of the time such as silent cinema and comic strips paved the way for the approaches of visual storytelling. Thus, woodcut novels as a genre based on such disciplines in terms of content, aesthetic, form and ways of storytelling predominantly focused on social issues and socialist themes. Woodcut novel that has influenced many graphic novelists is considered an antecedent of the modern graphic novel.