Tunceli ili merkez ilçede ailelerin balık tüketim tercihlerinin belirlenmesi
Determination of fish consumption preferences of households in downtown areas of the Tunceli province
Yazar: CAN METE MENTEŞE
Danışman: DOÇ. DR. MURATHAN KAYİM
Tunceli Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products
Dizin: Balık eti = Fish meat ; Balık tüketimi = Fish consumption

Özet:
Bu çalışmada, Tunceli İli Merkez İlçede ikamet eden ailelerin, bazı demografik özelliklerine göre, balık tüketim tercihleri değerlendirilmiştir. Araştırma verileri, hane halkından 394 bireye uygulanan anketlerden sağlanmıştır. Taramaya dayalı nicel yöntemin kullanıldığı bu araştırmada, bireylerin balık tüketim eğilimlerinin belirlenmesinde frekans, yüzdelik, Kay-Kare ve Pearson Momentler Korelasyon Katsayısı istatistiksel analiz teknikleri olarak kullanılmıştır. 
Analiz sonuçlarına göre; Tunceli'de en çok kırmızı et tüketilmektedir. En az tüketilen et türü ise balıktır. Balık tüketim sıklığı en çok aylık tüketim şeklindedir. Balık fiyatlarının yüksek görüldüğü ilde, tercih nedenlerinin başında lezzet gelmektedir. Hamsi en çok tüketilen balık türüdür. Balık tüketiminin kış aylarında yoğunlaştığı ilde aylık tüketim miktarı hane başına ortalama 3 kg'la Türkiye ortalamasının oldukça altındadır. Balığı genelde pazar esnafı ve seyyar satıcılardan temin eden Tunceli halkının, akarsu balığına özel bir ilgi duyduğu ve balığı genelde ızgara veya fırında pişirerek tükettikleri tespit edilmiştir. Balığın tüketiciler tarafından avlanarak temininin düşük düzeyde olduğu ilde, tüketicilerin tercih ettikleri balığı piyasada her istedikleri zaman bulamadıkları yanında, yeteri kadar balık tüketmedikleri tespit edilmiştir. Ayrıca bireylerin balık tüketim eğilimleri, yaş, cinsiyet, eğitim düzeylerine göre değişiklik göstermiş, gelir düzeyleri ile balık tüketim sıklığı arasında negatif yönlü bir ilişkinin varlığı tespit edilmiştir (r=-0,452, p<.01).
	Araştırma sonuçları, Tunceli'de balık tüketimin oldukça düşük seviyede olduğunu göstermiştir. Zengin su kaynaklarına sahip olan ilde balık tüketiminin artırılabileceği, bunun için başta üniversite olmak üzere ilgili kamu kurum ve kuruluşları, özel teşebbüs ve Sivil Toplum Kuruluşlarının işbirliğine gitmeleri gerektiği kanısına varılmıştır.

Abstract:
Determination of Fish Consumption Preferences of Households in Downtown Areas of The Tunceli Province
	This study evaluates the fish consumption preferences of the households located in downtown areas of the Tunceli province, in accordance to some demographical attributes. The data gathered through questionnaire applied to 394 people living in those households. In determining the fish consumption propensities, a quantitative method is used and gathered data is analysed through the frequency, percentage, chi-square and Pearson Product-Moment Correlation Coefficient techniques.
	In accordance to the analyse results, most popular choice of meat in the Tunceli province is the red meat, and the least popular one is fish. Frequency of fish consumption is, in general, once in a month. While fish prices are higher in the province, primary reason of choice of meat is its taste. European Anchovy is the most consumed type of fish in the province. Fish conception rate is 3 kilograms per household, that is much lower than the country average, and increases in winter times. Fish are supplied by market sellers and peddlers, and preferred cooking method is grilling or oven-cooking. Hunting by consumer rates are lower and consumers are unable to always find their preferred type of fish in the market. They are also not consuming enough food for a healthy diet. Furthermore, it is found in the study that the consumption of fish changes in accordance to age, gender and education levels, and a negative correlation between income levels and frequency of fish consumption is determined (r=-0,452, p<.01).
	The research demonstrated that fish consumption rates are particularly low in Tunceli. It is concluded that fish consumption can be increased in the province that has abundant fresh water, and in order to achieve this, university, public and private sector representatives and non-governmental organizations should work in collaboration.