Konya Karatay Çengilti Köyü arazilerinin tuzluluk-sodyumluluk yönünden incelenmesi
Research of farms in the Village of Cengelti in Karatay, Konya in terms of salt and sodium
Yazar: SÜREYYA ÇAÇIK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AHMET MELİH YILMAZ
Selçuk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışma Konya-Karatay-Çengilti köyü tarım arazilerinin ve sulama suyu kaynaklarının tuzluluk ve sodyumluluk yönünden durumlarını tespit etmek amacıyla yürütülmüştür.Araştırma alanından geçen, Konya Ana Drenaj kanalı dikkate alınarak kanala belli uzaklıklarda belirlenen yerlerden 0-30, 30-60 ve 60-90 cm derinliklerinden burgu ile bozulmuş toprak örnekleri, kanalın her iki tarafından 1,5 m'ye kadar profil açılarak bozulmamış toprak örnekleri alınmıştır. Belirlenen arazilerin sulanmasında kullanılan yer altı sulama sularından ve ana drenaj kanalından yaz ve güz dönemi olmak üzere iki defa su örnekleri alınmıştır. Alınan toprak ve su örneklerinin laboratuvar koşullarında gerekli analizleri yapılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre; araştırma alanı toprakları killi bünyede olup kireç miktarları %45,91-71,74 arasında çıkmıştır. Tarla kapasiteleri (TK) %24,8-37,4 arasında solma noktaları (SN) %13,6-23,2 arasında ve pH değerleri 7,17-8,60 çıkmıştır. EC değerleri 1137-13314 µmhos/cm, katyon değişim kapasiteleri (KDK) 9,37-15,84 me/100gr, organik madde %0,27-2,47, bor konsantrasyonları 0-9,1ppm ve değişebilir sodyum yüzdeleri (DSY) %1,64-48,58 arasında çıkmıştır. Araştırma alanından alınan sulama suyu örneklerinin sulama suyu kalitesi değerleri; yaz dönemi örneklerinde, pH değerleri 7,02-8,30 elektriksel iletkenlikleri 1620-9741 µmhos/cm arasında değişmiş ve bazı örneklerde RSC çıkmıştır. Suların bor konsantrasyonları 0,1-2,0 ppm arasında değişmektedir. Örneklerin %41,7'si T3S1, %4,2'si T3S2, %20,8'i T4S1 ve %33,3'ü T4S2 sulama suyu sınıfına girmektedir. Güz döneminde alınan örneklerin analiz sonuçları ise, pH değerleri 6,91-7,76 arasında, elektriksel iletkenlik değerleri 1610-9157 µmhos/cm arasında çıkmıştır. Su örneklerinin bor konsantrasyonları 0,3-1,9 ppm arasında değişmektedir. Örneklerin %47,4'ü T3S1, %26,3'ü T4S1 ve %26,3'ü T4S2 sulama suyu sınıfına girmekte olup örneklerin tuzluluk yönünden sulamada kullanılmasının mevcut drenaj şartlarında uygun olmadığı, sodyumluluk yönünden ise dikkatli olunması gerekmektedir.Anahtar Kelimeler: Tuzlu-sodyumlu toprak, sulama suyu kalitesi, drenaj suyu

Abstract:
This study was conducted to determine the salinity and alkalinity levels of irrigation water resources and agricultural lands in Konya-Karatay-Çengilti Town.On the map of research, samples points were selected at certain places on the main drainage canal of Konya. In these places, disturbed soil samples were taken from 0-30 cm, 30-60 cm and 60-90 cm by use of auger. Undisturbed soil samples were taken through the 1.5m soil depth from 1,5 m distance from both sides of canal. Water samples used for irrigation of selected agricultural lands were taken from twice (summer and fall seasons) from groundwater resources and main drainage canal. Soil and water samples were analyzed in laboratory.The results showed that research soils are clay textured with %45,91-71,74 lime content. Field Capacity (FC) and Wilting Point (WP) and pH values were %24,8-37,4, %13,6-23,2 and 7,17-8,60 respectively. EC, Cation Exchange Capacity (CEP), organic matter, boron content and Exchangeable Sodium Percentage (ESP) were determined as 1137-13314 µmhos/cm, 9,37-15,84 me/100g, %0,27-2,47, 0-9,1 ppm and %1,64-48,58 respectively. In examine the water samples of summer season, pH and electrical conductivity were 7,02-8,30 and 1620-9741 µmhos/cm, respectively. In some samples, residual bicarbonate, RSC was determined. Boron content was 0,1-2 ppm. The %41,7 of water samples were classified as T3S1; %4,2 of T3S2, %20,8 of T4S1 and %33,3 of T4S2 irrigation water. In examine the water samples of fall season, pH and electrical conductivity were 6,91-7,76 and 1610-9157 µmhos/cm, respectively. Boron content was 0,3-1,9 ppm. The %47,4 of water samples were classified as T3S1; %26,3 of T4S1 and %26,3 of T4S2 irrigation water. The 47.4%, 26.3%, and 26.3% of total samples were T3S1, T4S1 and T4S2 İrrigation water class, respectively, and these aren?t suitable for irrigation according to the salinity. In examine the alkaliny hazards, they could be used in irrigation with good care.Key Words: Saline-alkaline soils, irrigation water quality, drainage water.