Ar-ge harcamalarının yüksek teknolojili ürün ihracatı üzerine etkileri: 2010-2018 dönemi için seçilmiş oecd ülkeleri üzerine bir uygulama
The effects of r&d expenditures on high technology product exports: An application on selected oecd countries for the period 2010-2018
Yazar: UMUT CEYLAN
Danışman: PROF. DR. MEHMET EMİN ERÇAKAR
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ekonomi = Economics
Dizin: Araştırma-geliştirme harcamaları = Research-development expenditures ; OECD ülkeleri = OECD countries ; Panel veri modelleri = Panel data models ; Teknoloji ürünü = Technology product ; Yüksek teknoloji = High technology ; İhracat = Export

Özet:
Sürdürülebilir bir ekonomik büyümenin sağlanabilmesi için AR - GE  harcamaları büyük bir öneme sahiptir. İçsel büyüme modelleri incelendiği zaman AR - GE harcamalarının yarattığı dışsallık ile ekonomik büyümenin yanı sıra birçok değişkene de pozitif yönde etki yaptığı görülebilmektedir. Küreselleşen ekonomik sistem içerisinde, dış ticaret ilişkilerinin de önemli düzeyde arttığı ifade edilebilir. Bununla birlikte, yüksek teknoloji ürünlerinin gerçekleştirdikleri ihracat içerisinde yüksek paya sahip ülkelerin diğerlerine kıyasla daha sürdürülebilir bir büyüme yakaladıkları ve daha sağlam ekonomik yapılara sahip oldukları görülmektedir. Bu çerçevede, çalışmada AR - GE harcamalarının ülkelerin yüksek teknolojili ürün ihracatı üzerindeki etkisinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, panel regresyon yöntemi kullanılarak OECD ülkelerine dair bir ekonometrik analiz gerçekleştirilmiştir. Analizler 2010-2018 dönemini kapsamaktadır. Çalışmanın ekonometrik modelinde, yüksek teknolojili ürün ihracatı bağımlı değişken, AR - GE  harcamaları, kişi başına düşen milli gelir, reel döviz kuru ve doğrudan yabancı yatırımlar ise bağımsız değişkenlerdir. Tahmin sonuçlarına göre; temel değişkenimiz olan AR - GE  harcamalarının söz konusu ülke grubunda yüksek teknolojili ürün ihracatını artırdığı sonucuna ulaşılmaktadır. Diğer bağımsız değişkenlerden kişi başına düşen milli gelir ve doğrudan yabancı yatırımlar da yüksek teknolojili ürün ihracatını pozitif yönde etkilemektedir. Diğer taraftan, reel döviz kurunun yüksek teknolojili ürün ihracatı üzerinde negatif yönde bir etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Anahtar Kelimeler: AR - GE Harcamaları, Yüksek Teknolojili Ürün İhracatı, OECD Ülkeleri, Panel Veri Analizi

Abstract:
R & D expenditures have a large living space in order to ensure a sustainable economic growth. When the endogeneous growth models are examined, it can be seen that the externality created by R & D expenditures has a positive effect on many variables as well as economic growth. In the globalizing economic system, foreign trade relations can also be expressed at a significant level. However, it is seen that countries with a high share in exports of high-tech products have achieved a more sustainable growth and have more robust economic structures compared to others. It prohibits revealing the elements of R&D expenditures above the high-tech consumer product in their country, which does not exceed this period. In this direction, an econometric analysis was carried out using the panel regression method in OECD countries. Analyses cover the period of 2010-2018. In the econometric model of the study, high-tech product exports are dependent variables, R&D expenditures, per capita national income, real exchange rate and foreign direct investments are independent variables. According to the prediction matches; The costs that our basic variables, R&D expenditures, increase the export of high-tech products to the country's requirements are reached. Among other independent variables, per capita income and foreign direct investments also have a positive effect on high-tech product exports. On the other hand, it is reached to the extent that the real exchange rate has a negative savings on high technology product exports.

Keywords: R&D Expenditures, High-Tech Product Export, OECD Countries, Panel Data Analysis