Dijital teknolojiler bağlamında dijital öyküleme yaklaşımının güzel sanatlar eğitimine entegrasyonu
The integration of digital story telling approach intothe finearts education in the context of digital technologies
Yazar: ÖZLEM AYVAZ TUNÇ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ TOMAK
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Resim-İş Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Sanat eğitimi = Art education ; Sayısal hikaye = Digital story ; Sayısal teknoloji = Digital technology

Özet:
Bilgi ve iletişim teknolojilerindeki hızlı gelişmeler 21.yüzyıl bireyinin serbest
zamanlarını değerlendirme biçimlerini, birbirleriyle iletişim kurma yöntemlerini,
gelir elde etmek için uğraştıkları işin niceliğini ve niteliğini kısaca insana dair her
şeyi etkilemektedir. Eğitim, bu etkinin en çok görüldüğü alanlardan biridir. Özellikle
son dönemlerde eğitim alanında, tablet, e-kitap, e-dergi, interaktif akıllı tahta, akıllı
sınıf gibi teknolojik ortam ve multimedya araçlarının kullanıldığı gözlenmektedir.
Fakat bu ve benzeri araçların eğitim programına dâhil edilmesi tam anlamıyla yeterli
olmamaktadır. Eğitim sistemi bu sorunu, öğrenim gören öğrencilerine, yeni ve
yaratıcı fikirler sergileyebilmeyi, eleştirel düşünüp problem çözebilmeyi, işbirliğine
dayalı çalışmalarda yer alabilmeyi, sorumluluk sahibi olabilmeyi, bilgi okuryazarlığı,
medya okur-yazarlığı, bilgi ve iletişim teknolojileri okur-yazarlığı gibi
becerileri kazandırabilmeyi de hedeflemelidir. Bu hedefe ulaşabilmek için eğitim
sisteminde, yenilikçi sınıf ortamları oluşturmanın yanı sıra etkili pedagojik
modellerin seçilmesi, öğretim programına entegre edilmesi ve yapılandırılması
gerekmektedir. Öğrenme ve öğretme stratejilerine yönelik bu gereklilik, sanat eğitimi
için de geçerli olmaktadır. Güzel sanatlar eğitimi alan öğrencilerin, her gün
karşılaştıkları, kullandıkları veya katılımcısı oldukları dijital ortamları, bu ortamlarda
deneyimledikleri sanatsal çalışmaları ve oluşan yeni sanatsal dili çözümleyebilmeleri
için görsel okumalar yapabilmeleri, bilgiye nasıl ulaşacaklarını ve ulaştıkları bilgiyi
nasıl kullanabileceklerini bilmeleri, eleştirel düşünmeleri ve bunları gerçekleştirirken
dijital teknolojileri, gerek bireysel gerekse öğrenim sürecinin içine dâhil edebilmeleri
sağlanmalıdır. Ancak Türkiye'deki güzel sanatlar lisesi öğretim programları
incelendiğinde sanat eğitimindeki 21. yüzyıl gelişmelerine karşılık gelecek
kazanımlara ve uygulamalara az sayıda yer verildiği görülmektedir. Bu çerçevede
araştırmanın amacı, öğretim sürecine teknoloji entegrasyonunda etkili bir biçimde işe 
iv
koşulabilen bir yaklaşım olan dijital öyküleme etkinliğinin Güzel Sanatlar Lisesi
Resim bölümü öğretim etkinliklerine entegrasyonuna ilişkin öğrenci görüşlerini
ortaya koymaktır. Araştırmacının hem uygulayıcı hem de tasarımcı olarak yürüttüğü
etkinlik, çeşitli veri toplama araçlarıyla (gözlemler, görüşmeler, dokümanlar,
raporlar) derinlemesine incelenmiş ve var olan durumun ortaya konulmasına ilişkin
bir durum çalışması gerçekleştirilmiştir.
Araştırmanın uygulama süreci, 2013-2014 öğretim yılı güz döneminde ve
2014-2015 bahar döneminde Samsun Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi'nde iki aşamada
gerçekleştirilmiştir. Dijital öyküleme uygulamasına ilişkin farklı sınıf ve yaş
düzeyindeki öğrencilerin bir araya getirilmesi ile önce pilot bir uygulama
gerçekleştirilmiş daha sonra pilot uygulama sonuçları çerçevesinde asıl uygulama
gerçekleştirilmiştir. Farklı yaş grubundan öğrencilerin uygulama sürecine dâhil
edilmesi dijital öyküleme odaklı teknoloji entegrasyonunun farklı yaş grupları
üzerindeki yansımalarını belirleyerek yaş grubuna dayalı ortak olan ve ayrışan
noktaları ortaya koyma amacını taşımaktadır. Bu nedenle araştırmanın uygulama
süreci, alan uzmanları ve uygulamanın gerçekleştirileceği okuldaki yönetici ve
öğretmenlerle yapılan görüşmelere dayalı olarak serbest zaman etkinliği şeklinde
planlanmıştır. Araştırmanın pilot uygulamasına dayalı çalışma grubunu, Samsun
Anadolu Güzel Sanatlar Lisesi'nde öğrenim gören ve gönüllülük esasına göre farklı
şubelerden bir araya gelen 9 öğrenci oluşturmaktadır. Pilot uygulama
gerçekleştirilmesinin nedeni dijital öyküleme yolu ile teknoloji entegrasyonuna
ilişkin öğrencilerin hazır bulunuşluk düzeyi, katılımları, ilgileri, beklentileri ve
önerilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda söz konusu öğrencilerle pilot
çalışma kapsamında dijital öyküleme etkinliği gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın
ikinci aşamasında ise pilot çalışma sürecinden elde edilen bulgular doğrultusunda
yapılandırılan serbest zaman etkinliği kapsamında, 2014-2015 öğretim yılı bahar
döneminde aynı okulda öğrenim gören 9 öğrencinin katılımı ile dijital öyküleme
etkinliği gerçekleştirilmiştir. Araştırmada etkinlik video kayıtları, araştırmacı
günlükleri, öğrenci günlükleri, yarı yapılandırılmış görüşmeler, odak grup
görüşmeleri, etkinlik dokümanları, öğrenci ürünleri veri toplama araçları olarak
kullanılmıştır. Araştırmanın verileri tematik analiz yöntemi kullanılarak
çözümlenmiş, elde edilen bulgular araştırma soruları çerçevesinde yorumlanmıştır ve
araştırmanın bulgularına dayalı olarak sonuçlara ulaşılmıştır. Sonuçlardan yola 
çıkılarak uygulamaya ve daha sonraki araştırmalara yönelik öneriler geliştirilmiştir.
Bu çerçevede öğrencilerin dijital öyküleme uygulaması yoluyla teknoloji
entegrasyonuna ilişkin olumlu görüşlere sahip oldukları, teknoloji kullanım
yeterlilikleri çerçevesinde etkin katılım sağladıkları ve sanatsal uygulamalar ile
teknoloji etkileşimine ilişkin aktif katılımcı oldukları sonuçlarına ulaşılmıştır


Anahtar Sözcükler: Dijital Öyküleme 1, Teknoloji Entegrasyonu 2, Sanat Eğitimi 3,Durum Çalışması 4

Abstract:
The rapid developments in information and communication technologies has
affected the individuals' free time activities, the ways of communication with each
other, the quality and quantity of the work done to earn income, in short; everything
about human. Education is one of the fields where this effect is most prevalent). In
the field of education, it is observed that the technological environments and
multimedia tools such as tablets, e books or magazines, interactive smart board,
smart class have been used especially in recent years. However, integrating these and
similar tools into the education program are not completely sufficient. This problem
of the education system should target that their studying students have such skills
that they can demonstrate the new and creative ideas, solve the problems by thinking
critical, take parts in cooperative studies, take responsibility, make information
literacy, media literacy, information and communication technology literacy. In order
to reach this target in the education system, the effective pedagogical models along
with creating the innovative classroom environment need to be chosen, integrated
into the curriculum and configured. This necessity towards teaching and learning
strategies is also valid for the education of art. In order to analyse the digital
environments which the fine art students come across and use or participate every
day, the art work which they have experienced in these environments and the newly
formed artistic language, they need to be able to make visual literacy, know how to
reach the information and how to be able to use the information they have reached,
think critically and by doing all these, include the digital technology in both
individual and learning process. However, when Fine Arts High School curriculum is
examined, the acquisitions and applications corresponding to the advances of the
twentieth century have not been encountered. Within this framework, the goal of this
research is to reveal the students' opinions regarding the integration of the digital 
vii
storytelling event, which is an approach working effectively in terms of technology
integration in education process, into the teaching activities of the art department of
fine arts high school. The activity conducted by the researcher as a practitioner and
designer is examined deeply with the various data collection tools such as
observations, interviews, documents, reports and a case study is conducted in regard
to the revealing the current situation.
The application process of the study is conducted within two phases in
Anatolian Fine Arts High School during the spring term in 2014-2015 academic
years and the fall term in 2013-2014 academic years. Regarding the digital
storytelling application, by gathering the students in different classes and ages, a
pilot scheme is first conducted and then the actual scheme is conducted within the
scope of the results of the pilot scheme. Incorporating the students from different
age groups in the application process is intended to demonstrate the common and
splitting points based on age groups by determining the reflections of digital
storytelling oriented technology integration on different age groups. Accordingly, the
application process of the study has been planned as a free time activity based on the
interviews with domain experts as well as administers and teachers at the school
where the application has taken place. The working group based on the pilot program
of the research is constituted with nine students studying at Samsun Anatolian Fine
Arts High School and coming together from different branches on a voluntary basis.
The reason why this pilot program has been carried out is to determine the readiness
levels, participations, interests, expectations and suggestions of the students
regarding the digital storytelling way and technology integration. In the second phase
of the research, within the free time activity configured in accordance with the
findings, obtained from the process of the pilot study, digital storytelling activity
took place with the participations of nine students studying at the same school in the
spring term of 2014-2015 school year. In the research, video records of the activity,
researchers' diaries, students' diaries, semi-structured interviews, focus groups'
interviews, activities' documents, students' products have been used as data
collection tools. The data of the research are analysed using the method of the
thematic analysis and the findings are interpreted within the framework of the
research questions and the conclusions based on the research findings have been
reached. Based on the conclusions, suggestions have been developed towards the 
applications and further researches. Within this framework, it has been reached the
conclusions that students have positive thoughts about the technology integration
with the way of digital storytelling application and they actively participate within
the competences of technology usage and they are active participators regarding the
artistic activities with the interaction of technology


Key Words: Digital Storytelling 1, Technology Integration 2, Art Education 3, Case Study 4.