Beden eğitimi ve spor derslerinde fiziksel etkinlik kartları 
uygulamaları ile yürütülen akran öğretimi modeline 
ilişkin öğrenci ve öğretmen görüşleri
The student and teacher views about the peer teaching model performed with the physical activity cards practices in physical education and sports lessons
Yazar: KADİR ATLI
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE OYA ERKUT ; DOÇ. DR. AYŞE DİLŞAD MİRZEOĞLU
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı / Spor Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Spor = Sports
Dizin: Akran eğitimi = Peer education ; Akran öğretimi = Peer tutoring ; Beden eğitimi ve spor dersi = Physical education and sports lesson ; Ders programları = Curriculum ; Fiziksel etkinlik kartları = Physical activity cards ; Ortaokullar = Secondary schools ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğretim modelleri = Instructional models ; Öğretim yöntemleri = Teaching methods ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu çalışmanın amacı beden eğitimi ve spor derslerinde fiziksel etkinlik kartları
uygulamaları ile yürütülen akran öğretim modeline ilişkin öğrenci ve öğretmen
görüşlerini incelemektir.
Araştırmada nitel ve nicel araştırma modellerinin bir arada kullanıldığı karma yöntem
lerden yakınsayan desen kullanılmıştır. Araştırma 2015-2016 eğitim-öğretim yılı bahar
döneminde İstanbul ili Bahçelievler ilçesi‟nde bulunan bir ortaokulda
gerçekleştirilmiştir. Araştırmada 6. sınıflar arasından bir şube yansız atama ile seçilmiş
ve bu şubede 8 hafta boyunca beden eğitimi ve spor dersi FEK‟ler kullanılarak akran
öğretim modeli ile işlenmiştir. Bu dersler her hafta 80 dakika boyunca videoya
kaydedilmiştir. Araştırmada çalışma konusu ile ilgili öğreten ve öğrenen öğrenci
görüşlerini belirlemek için odak grup görüşmesi, günlükler ve öğrenci görüş formları;
beden eğitimi ve spor öğretmeninin görüşlerini belirlemek için ise yüz yüze görüşme
yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada öğrenen ve öğreten öğrenci görüş formlarından elde
edilen nicel verilerin çözümlenmesinde tanımlayıcı istatistiklerden yüzde (%) ve
frekans; öğreten, öğrenen öğrenciler ve öğretmen ile yapılan görüşme ve günlükler
aracılığı ile elde edilen nitel veriler için ise içerik analizi yapılmıştır.
Öğreten ve öğrenen öğrencilerin beden eğitimi ve spor derslerinde uygulanan
akran öğretim modeli ile ilgili görüşleri incelendiğinde, öğrencilerin büyük
çoğunluğunun derslerde, "kendilerine olan güvende artma olduğunu, bu modelin
uygulanmasının hoşlarına gittiğini, uygulamaların liderlik özelliklerini, iletişim
becerilerini ve sorumluluk duygularını geliştirdiğini belirttikleri" tespit edilmiştir.
Ayrıca öğrencilerin büyük çoğunluğu bu uygulamanın kendilerine öğretmenlik
deneyimi yaşattığını belirtirken, böyle bir uygulamaya tekrar katılmak istediklerini de
ifade etmişlerdir.
Beden eğitimi ve spor derslerinde kullanılan fiziksel etkinlik kartları (FEK)
hakkında öğreten ve öğrenen öğrenci görüşleri incelendiğinde, öğrencilerin büyük
çoğunluğu "FEK ile ders işlemeyi eğlenceli bulduklarını, derslerden zevk aldıklarını,
derslere katılımlarının arttığını, FEK‟lerin kendileri için anlaşılır ve kolaylıkla
uygulanabilir olduğunu" belirtmişlerdir. Ayrıca öğrenciler FEK‟leri eğitici ve geliştirici
olarak nitelendirirken, FEK‟lerin derslerde tekrar kullanılması için olumlu görüş
bildirmişlerdir.
Çalışmaya katılan beden eğitimi ve spor öğretmeni, "FEK‟lerin öğretmen ve
öğrenciler için açık ve anlaşılır olduğunu, FEK‟lerin öğrencilerin düzeyine göre
tasarlandığını, öğrenen ve öğreten öğrenci gruplarının kartları rahat uygulayabildiğini,
FEK‟lerin derslere katılımı ve derslerdeki materyal kullanımını arttırdığını, uygulama
esnasında tüm öğrencilerin eğlendiğini ve FEK‟lerdeki kurallara uyduklarını" ifade
etmiştir.
Bununla beraber, beden eğitimi ve spor öğretmeni, akran öğretimi modeli ile
ilgili olarak da, "öğrencilerin sosyalleşmelerini, birbiriyle iletişim kurmalarını, rahat
çalışma ortamında bulunmalarını sağladığı, öğrencilerin kendine olan güvenlerini,
sorumluluk bilincini, anlatma ve dinleme becerilerini geliştirdiği ve öğrencilerin
psikomotor becerileri daha hızlı kazanmalarına yardımcı olduğu" yönünde görüş
belirtmiştir.
Çalışmada elde edilen tüm bulgular birlikte değerlendirildiğinde, ortaokul beden
eğitimi ve spor dersleri için FEK‟lerin öğretmen ve öğrenciler için yol gösterici uygun
yardımcı araçlar olduğu ve akran öğretim modelinin iyi desenlendiği takdirde ortaokul
öğrencileri için uygun bir öğretim modeli olduğu sonucuna varılabilir.



Anahtar Kelimeler: Akran Öğretim Modeli, Fiziksel Etkinlik Kartları, Beden Eğitimi ve Spor Dersi, Ortaokul

Abstract:
The aim of this study was to investigate the student and teacher views about the
peer teaching model practices performed with the physical activity cards (PACs)
practices in physical education and sports classes.
In the study, the mixed method that enables to be used the quantitative and
qualitative and convergent parallel design were used. The study was conducted in
Istanbul province in Bahçelievler district in 2015-2016 academic year spring term. In
the research, the 6-G class was randomly selected among the 6th classes and the
physical education and sports lessons in this class was thought by using the peer
teaching model practices performed with PACs along 8 weeks. These lessons were
videotaped every week during the 80 minutes. In the research, the focus group
discussion, diaries, student interview forms were used to identify learner and tutor ideas
about the study and the face-to-face interview method and diaries were used to identify
the physical education and sports teacher‟s views. In the analysis of the quantitative data
obtained from the learner and tutor feedback forms, the frequencies (f) and percentages
(%), descriptive statistics were used and in the analysis of qualitative data obtained from
the learner and tutor interview forms and diaries, the content analysis method was used.
viii
When the tutor and learner views on the peer teaching model in the physical
education and sports lessons were analyzed, it was confirmed that most of the students
expressed that their self-confidence raised, they liked performing this model, and the
practices improved their traits of leadership, communication skills and the sense of
responsibility. Besides this, most of the students stated that they had teaching
experience with this practice and would take in this practice.
When the tutor and learner views on the physical activity cards (PACs) in
physical education and sport lessons were analyzed, most of the students stated that they
enjoyed the lessons, their attendance to lesson increased and PACs were understandable
and readily applicable. Besides this, students characterized PACs as instructional and
formative and they expressed a positive opinion about the reutilizing of PACs
The physical education and sports teacher participated in the research stated that
the PACs were clear and understandable for the teachers and students; they were
designed according to the students‟ levels and the tutor and learner groups easily
practiced the PACs, they increased attendance to lesson, material usage and the all
students enjoyed during the lessons and they followed the rules stated on the PACs.
In addition, the physical education and sports teacher opined that the peer
teaching model fostered the students‟ socializing, communication with each other, work
environment and improved students‟ self-confidence, sense of responsibility,
explicating and listening skills and helped them to gain psychomotor skills faster.
When all the results obtained from the research were analyzed, it could be
concluded that PACs are instructive and suitable assistive devices for the teachers and
students for physical training and sports lesson in secondary school and they could be
appropriate teaching model for secondary school students providing well-organized and
well-structured..


Keywords: The peer teaching model, the physical activity cards, the physical training and sports lesson, the secondary school