Bronkoskopi yöntemi ile havayolu anomalisi tespit edilen hastaların klinik semptom ve radyolojik bulgularının incelenmesi
The investigation of clinical symptoms and radiological findings in patients with airway anomalies detected by bronchoscopy method
Yazar: CEM KURTOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. NAGEHAN EMİRALİOĞLU ORDUKAYA
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Kurtoğlu, C., Bronkoskopi Yöntemi ile Havayolu Anomalisi Tespit Edilen
Hastaların Klinik Semptom ve Radyolojik Bulgularının İncelenmesi, Hacettepe
Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanlık Tezi,
Ankara, 2024. Trakeobronşiyal anomaliler pediatrik yaş grubunda solunum
fonksiyonlarını etkileyen ve pediatrik göğüs hastalıkları kliniğinde sıklıkla
karşılaşılan önemli sağlık sorunlarıdır. Günümüzde trakeobronşiyal anomalilerinin
gösterilmesinde kabul görmüş en yaygın kullanılan yöntem fleksibl fiberoptik
bronkoskopidir. Bu kesitsel çalışmada Hacettepe Üniversitesi İhsan Doğramacı
Çocuk Hastanesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalında 1 Ocak 2015 ile 1 Ocak
2023 tarihleri arasında izlenen, 0-18 yaş arası çocuklardaki toplam 842 fleksibl
fiberoptik bronkoskopi uygulaması incelenmiştir. 842 fleksibl fiberoptik
bronkoskopi uygulamasından bronkoskopi bulgusu saptanan ve bronkoskopi öncesi
son 1 yılda toraks bilgisayarlı tomografi görüntülemesi bulunan 387 hasta çalışmaya
dahil edilmiştir. Hastalar demografik ve klinik özellikleri, başvuru şikayetleri ve
bronkoskopi bulgularının radyolojik bulgularına göre karşılaştırılması ve
bronkoalveolar lavaj makroskopisi ve sitoloji özellikleri yönünden incelenmiştir.
Hastaların ortalama fleksibl bronkoskopi yapılma yaşı 7,72±5,35 yıl bulunmuştur.
Hastaların %54,8'inin erkek, %45,2'sinin kız cinsiyette olduğu görülmüştür.
Hastaların en sık karşılaşılan başvuru şikayetinin (%38) ve fleksibl bronkoskopinin
en sık yapılma endikasyonunun (%30) tekrarlayan akciğer enfeksiyonları olduğu
saptanmıştır. Tekrarlayan akciğer enfeksiyonları sonrası sık karşılaşılan başvuru
şikayetleri veya bulguları kronik öksürük (%33,9) ve hırıltılı solunum (%10,1)
olmuştur. Çalışma grubumuzda bronkoskopik olarak en sık saptanan makroskopik
patoloji pürülan sekresyon (%52,2) olmuştur. Bronkomalazi (%24,5) ve trakeomalazi
(%23,5) bronkoskopik olarak en sık tespit edilen havayolu anomalileri olurken, sol
ana bronş (%12,1) bronkomalazinin en sık görüldüğü bronş olmuştur. Hastaların
fleksibl bronkoskopi öncesi toraks bilgisayarlı tomografi incelemelerinde en sık
saptanan radyolojik bulgunun subsegmental veya lineer atelektazi (sol akciğerde
%53,0, sağ akciğerde %48,1) olduğu tespit edilmiştir. Bronkoskopide bronkomalazi
saptanan hastalarda, radyolojik olarak da bronşiyal darlıklara (sağ ana bronş %9,5,
sol ana bronş %20) daha sık rastlanıldığı görülmüştür (p=0,003, p<0,001). Ayrıca bu
hastalarda sağ orta lob, sağ alt lob ve sol alt lobda bronşektazi (sırasıyla %7,7, %7,7,
%15,8), (p<0,001, p=0,001, p=0,017), peribronşiyal kalınlaşma (%32,6, p=0,024) ve
mukus tıkaçları (%9,5, p=0,026) daha düşük oranda görülmüştür. Toraks bilgisayarlı
tomografinin, bronkomalazi tanısında duyarlılığı %26,30, özgüllüğü %95,90;
trakeomalazi tanısında duyarlılığı %26,40, özgüllüğü %97,60 olarak bulunmuştur.
Sonuç olarak tekrarlayan akciğer enfeksiyonları, kronik öksürük, hırıltı gibi klinik
şikayetleri veya tedaviye dirençli atelektazi, infiltrasyon gibi radyolojik bulguları
bulunan hastalarda başta havayolu malazileri olmak üzere tüm trakeobronşiyal
anomaliler akılda tutulmalıdır. Bu şikayet ve bulguları bulunan hastalarda
trakeobronşiyal anomalilerden şüphelenildiğinde ileri radyolojik inceleme ve fleksibl
bronkoskopi uygulamaları gündeme gelmelidir.

Abstract:
Kurtoğlu, C., The Investigation of Clinical Symptoms and Radiological
Findings in Patients with Airway Anomalies Detected by Bronchoscopy
Method, Hacettepe University Faculty of Medicine, Department of Pediatrics,
Thesis in Pediatrics, Ankara, 2024. Tracheobronchial anomalies are significant
health issues affecting respiratory functions in the pediatric age group and are
frequently encountered in pediatric chest disease clinics. Currently, the most widely
accepted method for demonstrating tracheobronchial anomalies is flexible fiberoptic
bronchoscopy. In this cross-sectional study, a total of 842 flexible fiberoptic
bronchoscopy procedures performed between January 1, 2015, and January 1, 2023,
in the Pediatric Chest Diseases Department of Hacettepe University Ihsan
Dogramaci Children's Hospital were examined in children aged 0-18 years. Of these,
387 patients who had bronchoscopic findings from the 842 flexible fiberoptic
bronchoscopy procedures and had thoracic computed tomography imaging within
the last year before bronchoscopy were included in the study. The patients were
examined in terms of their demographic and clinical characteristics, presenting
complaints, and bronchoscopy findings compared to their radiological findings, as
well as in terms of bronchoalveolar lavage macroscopy and cytology features. The
mean age at which bronchoscopy was performed for patients was 7.72±5.35 years.
Of the patients, 54.8% were male, and 45.2% were female. The most common
presenting complaint among patients (38%) and the most common indication for
flexible bronchoscopy (30%) was recurrent lung infections. Following recurrent lung
infections, the most common presenting complaints or findings were chronic cough
(33.9%) and wheezing (10.1%). The most commonly identified pathology on
bronchoscopy in our study group was purulent secretion (52.2%). While
bronchomalacia (24.5%) and tracheomalacia (23.5%) were the most frequently
detected airway anomalies bronchoscopically, the left main bronchus (12.1%) was
the most commonly affected bronchus in bronchomalacia. The most common
radiological finding on pre-bronchoscopy thoracic computed tomography
examinations of patients was subsegmental or linear atelectasis (53.0% in the left
lung, 48.1% in the right lung). It was observed that bronchial stenosis (9.5% in the
right main bronchus, 20% in the left main bronchus) were more commonly
encountered radiologically in patients with bronchomalacia (p=0.003, p<0.001).
Additionally, bronchiectasis in the right middle lobe, right lower lobe, and left lower
lobe (7.7%, 7.7%, 15.8%, respectively), peribronchial thickening (32.6%, p=0.024),
and mucus plugs (9.5%, p=0.026) were observed at lower rates in these patients. The
sensitivity of thoracic computed tomography in diagnosing bronchomalacia was
found to be 26.30%, with a specificity of 95.90%; for tracheomalacia diagnosis, the
sensitivity was 26.40%, with a specificity of 97.60%. In conclusion, in patients
presenting with recurrent lung infections, chronic cough, wheezing, or radiological
findings such as resistant atelectasis, infiltration, all tracheobronchial anomalies,
especially airway malacias, should be kept in mind. Advanced radiological
examination and flexible bronchoscopy should be considered when suspecting
tracheobronchial anomalies in patients with these complaints and findings.