Odun yakıtlı bir seramik fırını uygulaması
Implementation of a wood-fired ceramic kiln
Yazar: DOĞUKAN DEMİR
Danışman: DOÇ. EFE TÜRKEL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Seramik ve Cam Tasarımı Ana Sanat Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Güzel Sanatlar = Fine Arts
Dizin: Artistik seramik = Artistic ceramic

Özet:
Seramik pişiriminde odun yakıtlı seramik fırınlarının önemli bir yeri bulunmaktadır. Bu fırınlar seramik üretimi için kullanılan en eski fırınlar arasındadır. Tarihsel süreçte yakıt olarak odun kullanılan açık alan veya çukur pişirimi gibi ilkel pişirimler, fırınların gelişiminde önemli bir rol oynamış ve çeşitli odun yakıtlı seramik fırını türlerinin ortaya çıkmasını sağlamıştır. Özellikle Doğu Asya'da ortaya çıkan Anagama, Noborigama gibi karşı çekişli odun yakıtlı fırın türleri seramik sanatına ve üretimine katkıda bulunmuştur.
Odun yakıtlı seramik fırınları, günümüzde birçok sanatçıya ilham olmaktadır. Odun sadece bir yakıt olarak kullanıldığı gibi aynı zamanda odunun yanması sonucu oluşan doğal kül sırları ve indirgen atmosfer koşulları da sanatçıların özgün renk ve dokuda eserler üretmesine olanak sağlamaktadır. Ayrıca kendi fırınını yapma olanağı bulan birçok sanatçı odun yakıtlı fırınları daha verimli hale getirmek için farklı yöntem ve teknikler geliştirmektedir.
Odun yakıtlı seramik fırınlarının en önemli unsurlarından biri hava çekiş sisteminin kurgulanmasıdır. Hangi tür odun yakıtlı seramik fırını olursa olsun çekiş, pişme sürecini ve ürünlerin niteliğini doğrudan etkilemektedir. İyi bir çekişin oluşması için fırına yeterli miktarda hava girişi sağlanmalı, bunun için de yanma odasında bulunan hava giriş kanallarının yeterli oksijen alması ve bacanın yeterli yükseklikte olması gerekmektedir. Pişirim sırasında ise uygun aralıklarla fırını yakıtla beslemeli ve sıcaklık kontrolü yapılmalıdır.
Çalışmada, odun yakıtlı bir seramik fırını tasarımı ve uygulaması yapmak ve bununla birlikte bu fırında eşit ısı dağılımını, hava akış kontrolünü, dumanın ve gazların fırından kontrollü bir şekilde atılmasını sağlamak amaçlanmaktadır.
Çalışma kapsamında farklı odun yakıtlı fırınların çekiş türleri incelenmiş, uygulaması yapılacak fırının tasarımı için ise yanma odasının ısı verimliliği göz önünde bulundurularak karşı çekişli fırınların prensipleri ile sınırlandırılmıştır.

Abstract:
Wood-fired ceramic kilns have an important in ceramic firing. These kilns are among the oldest kilns used for the production of ceramics. Primitive firings, such as open firing or pit firing, which used wood as fuel in the historical process, played an important role in the development of kilns and led to the emergence of various types of wood-fired ceramic kilns. Especially crossdraft wood-fired kiln types such as Anagama and Noborigama, which emerged in East Asia, contributed to the art and production of ceramics.
Wood-fired ceramic kilns inspire many artists nowadays. Wood is not only used as a fuel, but also natural ash glazes and reducing atmosphere conditions, which are formed as a result of wood burning, allow artists to produce works of original color and texture. In addition, many artists who have the opportunity to make their own kiln develop different methods and techniques to make wood-fired kilns more efficient.
One of the most important factors of wood-fired ceramic kilns is the construction of the air draft system.  Regardless of the type of wood-fired ceramic kiln, the draft directly affects the firing process and the quality of the products. In order to a good draft to occur, sufficient air intake must be provided to the kiln, for this, the air inlet channels in the combustion chamber must receive sufficient oxygen and the chimney must be at a sufficient height. While firing, the kiln should stoke with fuel at appropriate intervals and temperature control should be carried out.
In this work, it is aimed to design and implementation a wood-fired ceramic kiln and to ensure equal heat distribution, air flow control, and controlled removal of smoke and gases from the kiln in this kiln.
Within the scope of the work, the draft types of different wood-fired kilns were examined, and for the design of the kiln to be implemented, it was limited to the principles of the crossdraft kiln, taking into account the heat efficiency of the combustion chamber.