Akşam öğün saati ve antihipertansif ilaç alım saatininhipertansiyonda sirkadiyen ritim üzerine etkisi /
Yazar: SİMGE KILIÇOĞLU
Danışman: DOÇ. DR. ZEYNEP NAGEHAN YÜRÜK YILDIRIM
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Hakları Ana Bilim Dalı / Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
GİRİŞ: Çocuk ve ergenlerde sıklığı artmakta olan hipertansiyon önemli bir halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Çocuk ve ergenlerdeki obezite sıklığındaki artış ve diyet alışkanlıklarının değişmesi ile birlikte hipertansiyon yaygınlığı da artmıştır. Gıda alımının normal sirkadiyen düzeninin bozulduğu durumlar hipertansiyon gibi metabolik süreçlerle sonuçlanır. Kronoterapi antihipertansif ilaç alımının zamanlamasındaki değişikliklerin sirkadiyen KB modeli üzerindeki etkilerini değiştirebilir. Bu nedenle metabolik ve kardiyovasküler hastalıklar üzerindeki sirkadiyen etkiler ve buna uygun yaşam tarzı değişiklikleri tedavinin optimize edilmesinde önemli olabilir. 
AMAÇ: Kan basıncı kontrolünde diyet, fiziksel aktivite, kilo kontrolü gibi yaşam tarzı değişikliklerinin önemi bilinmektedir. Ancak öğün saatlerinin ve özellikle akşam geç saatlerde besin tüketiminin hipertansiyon üzerine etkisi net olarak bilinmemektedir. Akşam öğününün saati, düzeni ve içeriğinin kan basıncının fizyolojik diurnal ritimini etkilemesi muhtemeldir. Çalışmamız akşam öğün saati düzenlemesinin hipertansiyon tedavisindeki etkinliğini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Bunun yanında antihipertansif tedavi kullanan hastalarda ilaç alım saatlerinin hipertansiyonun sirkadiyen ritimi ve kontrolü üzerine etkisi tespit edilerek hastalarda sirkadiyen ritime en uygun ilaç alım saatinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
YÖNTEM: Çalışmaya İstanbul Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji Polikliniğinde izlenmekte olan ve izleminde hipertansiyon tanısı alan ve en az bir ay süresince hipertansiyon tedavisi için gerekli olan yaşam tarzı değişikliklerini uygulayan, 2021 yılı itibari ile poliklinik takiplerine devam etmekte olan, yaşam içi kan basıncı izlemi yapılmasına uygun, 18 yaş altı; 15 kız, 27 erkek toplam 42 olgu dahil edildi. Hastalara yaşam tarzı değişiklikleri önerileri tekrarlandıktan sonra akşam öğünü sonrası saat 19:00'dan sonra kalori içeren sıvı ya da katı besin tüketmemeleri önerildi. İlaç alım saatleri kaydedildi.  Bir ay sonra yaşam içi kan basıncı izlemi tekrarlandı. İlk ve kontrol yaşam içi kan basıncı izlemi sonuçları karşılaştırıldı
BULGULAR: Çalışmamızda akşam öğün saatinin değiştirilmesi ile tüm grupta gündüz ve genel diyastolik kan basıncı yükü, ortalama arter basıncı, maksimum ve ortalama diyastolik kan basıncı, ortalama sistolik kan basıncı ölçümleri istatistiksel anlamlı düşüş göstermiştir. Sadece diyet düzenlemesi yapılan grupta tüm yaşam içi kan basıncı parametrelerinde olumlu yönde düşme gözlenmesine rağmen sadece ortalama diyastolik kan basıncı değerinde istatistiksel anlamlılık seviyesine ulaşılmıştır. Diyet ve ilaç düzenlemesi yapılan grupta yaşam içi kan basıncı izlemi parametrelerinde daha fazla düşüş gözlenmiştir. Buna karşın iki grup karşılaştırıldığında bu düşüşler açısından anlamlı farklılık bulunamamıştır. Çocuklarda ilaç alım saatinin akşam ya da sabah saati olması arasında hipertansiyon kontrolü açısından birbirine üstünlüğü saptanmamıştır.
SONUÇ: Akşam öğün saati düzenlemesinin hipertansiyon tedavisinde kısmen kan basıncı kontrolü sağlayabildiği görülmüştür. Çalışmanın daha uzun süreli olması durumunda bu uygulamanın kilo kontrolüne de faydası olacağı için daha iyi etki beklenmektedir.  Çocuklarda antihipertansif alım saati ile hastaların kan basıncı kontrolü arasında ilişki saptanmaması ilaç alım saatinin bireysel faktörlere göre seçilebileceğini düşündürmüştür. Bu konuda daha fazla çalışma yapılmasına ihtiyaç vardır.

Abstract:
INTRODUCTİON: Increasing rate of hypertension is become an important public health problem in children and adolescents. Adolescent and childhood hypertension frequency is increased due to prevalence of obesity and alteration of dietary patterns. Circadian food intake variations to cause metabolic changes results hypertension. Chronothreapy for hypertension treatment can improve the circadien blood pressure pattern. Regulation of circadian rhythm by lifestyle changes could help to optimize the hypertension treatment. 
OBJECTİVE : Food intake pattern, physical activity , weight management is important for blood pressure management, besides of these factors, the effect of irregular feeding time and late night food intake on blood pressure is unknown, The time, pattern and ingredients of the dinner time meal may affect the physiological diurnal rythm of blood pressure. The aim of this study, to determine the efficiency of the optimal medication administrating hour and the meal time regulation for hypertension treatment.
METHOD: 42 patients (15 girls , 27 boys) younger than 18 years old, who had diagnosed with hypertension and treated for at least 1 month period lifestyle changes, which eligible for ambulatory blood pressure monitoring that followed up by İstanbul Medical Faculty Pediatric Nephrology Polyclinic were included to the study. After the lifestyle changes recommendations were repeated, the participants were advised not to consume calorie-containing liquid or solid food after 7:00 PM after the dinner. Antihypertension drug intake times of patients were recorded. The ambulatory blood pressure monitoring repeated after 1 month and compared with initial blood pressure values.
RESULTS : In our study, day-time diastolic blood pressure, 24-hour diastolic blood pressure, diastolic blood pressure load ,mean arterial pressure, mean systolic blood pressure,  maximum diastolic and mean diastolic blood pressure were found significantly lower after regulating the dinner time. Although a positive decrease was observed in all ambulatory blood pressure parameters in the diet-adjusted group, only the mean diastolic blood pressure value was statistically significant. A greater decrease was observed in the parameters of ambulatory blood pressure monitoring in the diet and drug-adjusted group. There is no significant difference with blood pressure values between only diet-adjusted group and diet and drug-adjusted group. There is no significant difference between medication administrating hour.

CONCLUSİON : This study shows that the meal time regulation can partially effective on blood pressure of the patients who diagnosed with hypertension. If the study is longer, a better effect is expected as this practice will also benefit weight control. The absence of a relationship between the time of antihypertensive intake in children and the blood pressure control of the patients suggested that the time of drug intake could be chosen according to individual factors. More study is needed on this subject