Michel Foucault'nun 'Disipline Edici İktidar" kuramı çerçevesinde Türkiye'de alınan COVID-19 tedbirlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of COVID-19 measures taken in Turkey within the framework of Michel Foucault's theory of 'Disciplinary Power'
Yazar: RAMAZAN KARABIYIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MELEK SARAL
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Disiplin = Discipline ; Foucault, Michel = Foucault, Michel ; Panoptikon = Panopticon ; İktidar = Government

Özet:
Bu çalışmanın amacı Türkiye'de alınan covid-19 tedbirlerinin, Michel Foucault'nun
geliştirdiği Disipline Edici İktidar kuramı çerçevesinde değerlendirilmesidir. Disipline
Edici İktidar, bireyin mekânsal, zamansal ve eylemsel açıdan yönetilmesini
içermektedir. Covid-19 tedbirleri de sokağa çıkma yasağı gibi önlemlerle bireyin
mekânsal, zamansal ve eylemsel açılardan yönetilmesini mümkün kılmıştır. Bu
bakımdan Disipline Edici İktidar ile Covid-19 tedbirleri arasında nasıl bir benzerlik ve
ilişki olabileceği sorusu bu çalışmanın iptidasını oluşturmuştur. Sorulan soruyu
cevaplamak için çalışmada Nitel Araştırma yöntemlerinden vaka analizi yöntemi
kullanılmıştır. Belirlenmiş vaka doküman ve belgeler vasıtasıyla incelenmiş bu
sebeple doküman analizi yöntemine de başvurulmuştur. Ayrıca vaka analiz edilirken
analiz birimi olarak birden fazla birim belirlenmiştir. Bunlar, T.C. Cumhurbaşkanlığı,
T.C. İçişleri Bakanlığı ve T.C. Sağlık Bakanlığı. Bu analiz birimleri incelenirken
kaynakları itibari kurumsal dokümanlar incelenmiştir. Bu dokümanlar, T.C.
Cumhurbaşkanlığı kaynaklı 5 basın açıklaması, T.C. İçişleri Bakanlığı kaynaklı 64
genelge ve T.C. Sağlık Bakanlığı Covid-19 Bilgilendirme Platformu'dur. Yapılan
araştırma ve inceleme sonucunda Türkiye'de alınan covid-19 tedbirleri ile Disipline
Edici İktidarın mekân, zaman ve eylem yönetimini kapsayan yöntemlerinin ve normu,
gözetimi ve kontrolü içeren araçlarının uygulanıp işletildiği; bireyin hem kendi eliyle
hem de bir başkası aracılığıyla disipline edildiği ve bu halin olağanlaştığı çıkarımları
elde edilmiştir.

Abstract:
This study aims to evaluate the covid-19 measures taken in Turkey within the
Disciplinary Power theory developed by Michel Foucault. Disciplinary Power
includes the spatial, temporal, and operational management of the individual. Covid19 measures have made it possible to manage the individual from spatial, temporal,
and functional perspectives with measures such as the curfew. In this respect, the
question of what kind of similarity and relationship can be established between the
Disciplinary Power and the covid-19 measures formed the basis of this study. To
answer this question, the case study method is applied in this research. The selected
case study is analyzed by using document analysis and focusing on the following units:
Presidency of the Republic of Turkey, Ministry of Interior, and Ministry of Health.
The content analyses of institutional documents included 5 press releases from the
Presidency of the Republic of Turkey, 64 circulars from the Ministry of Interior, and
the Ministry of Health Covid-19 Information Platform. The study illustrates that the
Covid-19 measures taken in Turkey applied and operated the methods of the
Disciplinary Power covering space, time, and action management and including its
norms such as norm, surveillance, and control. It has been concluded that the
individual is disciplined both by his own hand and by someone else, and this situation
has become routine.