Orman arazilerinin tarımsal kullanıma dönüştürülmesinin toprak özelliklerinde yarattığı değişim
The alteration in the soil properties of converting forest lands into agricultural usage
Yazar: FULYA TÜRKKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ LEVENT ATATANIR
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Coğrafi bilgi sistemleri = Geographical information systems ; Orman alanları = Forest areas ; Orman arazisi = Woodlands ; Tarımsal dönüşüm = Agricultural transformation ; Tarımsal faaliyetler = Agricultural activities ; Toprak özellikleri = Soil properties ; Zirai amaçlı kullanım = Agricultural purpose utilization

Özet:
Amaç: Bu çalışmada, Aydın ilinin üç ilçesindeki yüksek arazilerde yer alan makilik ve ormanlık alanların tarımsal kullanıma dönüştürülmesi sonucu toprak karakteristiklerinde meydana gelen değişimlerin tespit edilmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Yöntem: Çalışmada; temel kartografik materyaller yanında 7 farklı lokasyonda açılan 14 profilden horizon esasına göre alınan toprak örnekleri materyal olarak kullanılmıştır. Çalışma; büro, arazi ve laboratuvar aşamalarını içerecek şekilde planlanmıştır. Veri tabanının ve ilgili haritaların oluşturulması aşamasında ArcGIS 9.3 yazılımından faydalanılmıştır.  
Bulgular: Çalışma alanı içerisinde açılmış olan profillerin morfolojileri yanında fiziksel ve kimyasal özellikleri ortaya çıkarılmış ve elde edilen sonuçlar doğrultusunda toprakların Toprak Taksonomisindeki yerleri tespit edilmiştir. Alanda başta Entisol olmak üzere Inceptisol ve Mollisol ordolarının bulunduğu ortaya konulmuştur. Coğrafi Bilgi Sisteminden yararlanılarak alana ait farklı haritaların üretimi gerçekleştirilmiş ve alansal değerlendirmeleri yapılmıştır. 
Sonuç: Tarımsal amaçlı olarak ormanlık ve makilik alanların tahrip edilmesi toprak erozyon miktarını arttırmaktadır. Artan erozyon, toprakların karakteristikleri yanında derinlikleri üzerinde de olumsuz etkilere sebebiyet vermiştir. Tahrip edilen toprakların yüzey horizonlarında başta organik madde olmak üzere, besin elementi miktarlarının azalma gösterdiği, strüktür ve renk içeriklerinde değişimler olduğu belirlenmiştir.  Topraklardaki değişimin Toprak Taksonomisindeki yerlerini bile değiştirdiği sonucuna ulaşılmıştır. 

Anahtar Kelimeler: Orman, tarımsal kullanım, toprak özellikleri, CBS

Abstract:
Objective: In this study, it is aimed to determine the alteration in soil characteristics as a result of the converting of maquis and forest lands into agricultural usage in the three districts of Aydın.
Material and Methods: In this study, soil samples have taken according to soil horizontal base from hollowed out 14 profiles in 7 different locations were used as material. This study is planned to include office, land and laboratory stages. ArcGIS 9.3 software was used in the creation stages of the database and related maps.
Results: Physical and chemical properties were revealed in addition to the morphology of soil profiles that hollowed out in the study area and soils' place were determined in Soil Taxonomy according to the results. It has been revealed in the area that there are Inceptisol and Mollisol orders, principally Entisol order. Different maps of the area were produced and their spatial evaluations were made using the Geographical Information System.
Conclusion: Destruction of forest lands and maquis areas for agricultural purposes increases soil erosion. Increasing erosion has caused negative effects on the characteristics of the soils as well as their depths. It was determined that the amount of the nutrients have decreased in the destroyed of the soil's surface horizons principally soil organic matter and there were changes in soil structure and soil color contents. It was concluded that the alteration in soils even changed their places in the Soil Taxonomy.

Key Words: Agricultural usage, GIS, forest, soil properties