Franz kafka ve peter Weiss'ın eserlerinde güven arayışı sorunu
The problem of the securty in the works of Franz Kafka and Peter Weiss
Yazar: MAHMUT YURTSEVER
Danışman: PROF. DR. ACAR SEVİM
Marmara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Alman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Alman Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Alman Dili ve Edebiyatı = German Linguistics and Literature
Dizin: Alman edebiyatı = German literature ; Alman romanı = German novel ; Güvenlik = Security ; Kafka, Franz = Kafka, Franz ; Roman = Novel ; Weiss, Peter = Weiss, Peter

Özet:
ÖZETYabancılaşma, Franz Kafka ve Peter Weiss'ın yaşamlarında önemli bir sorundu. Bu sorun bir süreç olarak gelişti. Bu süreçte Yahudi kimliğinin belirleyici bir faktör olduğu ileri sürülebilir. Franz Kafka için başka faktörlerin yanında baba faktörü de bu süreçte rol oynar. İki yazarın yaşamlarında belirleyici bir faktör olan bu sorun onların edebi eserlerinde de yer bulmaktadır.Kafka yazınının temel konusu yabancılaşmadır. Yaşadığı dönemin toplumsal sorunları onun eserlerinde en iyi anlatımını bulur. Dönemin bürokratik işleyişi ve bireyin bu bürokratik işleyiş karşısındaki çaresizliği eserlerinde ustaca tasvir edilir. Franz Kafka aile içinde bir sürgündü, bir yabancıydı. Ailesinde huzur ve güven bulamamıştır.Peter Weiss ise çocukluk ve gençlik yıllarını adeta Kafka'nın edebiyat dünyasında geçirmiştir. Onun eserlerindeki sorunlar Peter Weiss için yaşanan gerçeklikti. O da sürgünde güven eksikliği içinde bir yaşam sürmüştür. Güvensiz ortamlarda, kuşatılmış bir yaşam sürmeleri aidiyetsizlik duygusunu adeta onların bilinçaltına yerleştirmiştir.Ancak Peter Weiss belli bir dönem sonra Kafka'nın dünyasına alternatif bir dünyanın var olduğuna inanmıştır. Bu dönemde Marksist dünya görüşünü benimsemiş ve bu perspektiften Kafka'nın eserleri ile hesaplaşmıştır. Kafka'nın eserlerini bu dünya görüşünden hareket ederek ele almış, okumuş ve yorumlamıştır. Zamanla bu alternatif arayışı farklı alanlarda sürmüştür. Bu çalışmada aynı zamanda Kafka'nın Marksist edebiyattaki alımlaması yerini bulmuştur.Önemli bir sorun olarak görülen yabancılaşma sorunu bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Araştırma sürecinde ulaşılabilen materyaller pozitivist bir yöntemle karşılaştırmalı bir biçimde incelenmiştir. Franz Kafka ve Peter Weiss'ın bu soruna karşı farklı duruş sergiledikleri, sorunu farklı biçimde algıladıkları, sorunun bu algılamaları doğrultusunda eserlerinde yer aldığı yargısına varıldı.Dava romanında mahkemenin, Şato romanında ise şatonun çok yönlü niteliklere sahip olduğu tespit edildi. Hem mahkeme hem de şato farklı biçimlerde yorumlanabilir. Ancak Peter Weiss tarafından romandan uyarlanan Dava dramasında mahkeme savaş esnasında varolan, dar kapsamlı ve somut bir mahkeme niteliği kazanmıştır. Ayrıca Peter Weiss'ın çalışma konusu olan diğer eserlerinde Kafka etkisinin önemli bir yer tuttuğu da görülmüştür. Çalışma bu durumu ifade etmek ve onu tartışmaya açmak amacıyla hazırlanmıştır.Kafkaesk kavramından yola çıkarak yakın dönem Türk edebiyatından bazı örnekler ile Franz Kafka'nın eserleri arasında karşılaştırmalı bir araştırma yapılabilir.

Abstract:
ABSTRACTAlienation was an important issue in the lives of Franz Kafka and Peter Weiss. This issue developed as a process. It can be claimed that the Jewish identity had been a determining factor in this process. For Franz Kafka the factor ?father? played a role in this process beside other factors. This issue that was a determining factor in the lives of both writers occurs in their literary works, as well.The main problem in Kafka?s literary work is alienation. The social problems of his life time are described in his work in an excellent way. The bureaucratic nature of his period and the helplesness of the individual facing bureaucracy are skilfully depicted. Franz Kafka was an exiled one within the own family - an alien. He could not find peace and trust in his family.Peter Weiss seems to have spent his childhood in Kafka?s literary world. The problems in Kafka?s works were reality for Peter Weiss. He, too, spent his life in exile lacking trust. This life in insecure circumstances embedded the feeling of being lost into their subconsciousness.Yet, after a while, Peter Weiss started to believe that an alternative world to Kafka?s world may be existent. In this period, he adapted a Marxist world view and confronted Kafka?s work from this perspective. He read and interpreted it from this perspective. Later, this search for an alternative continued in other fields. The paper at hand also includes the Marxist reception of Kafka?s work.Alienation, however important, is not a part of this paper. The material that was available in the research process was viewed with a positivist method through comparisons. My conclusion is that Franz Kafka and Peter Weiss had different attitutudes towards this issue, received it in different ways and dealt with it in their work accordingly.I found out that the court in Der Prozess and the palace in Das Schloss have various features. However, the court appears in Peter Weiss? adaptation of Der Prozess as a concrete court existing in war time. In addition, I observed that Kafka has a major influence upon other works of Peter Weiss?. This paper has been prepared to constate and discuss this.Taking the term Kafkaesque as a starting point, a research can be made to compare some examples of modern Turkish literature and Kafka?s work.