Abdominal bölge cerrahisi geçiren hastalarda hareketliliğe etki eden faktörlerin değerlendirilmesi
Evaluation of factors affecting mobility in patients undergoing abdominal region surgery
Yazar: EBRU KARAASLAN
Danışman: PROF. DR. AYLA YAVA
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Cerrahi = Surgery ; Cerrahi-abdominal = Surgery-abdominal ; Genel cerrahi = General surgery ; Hareketlilik = Mobility ; Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma
abdominal bölge cerrahisi geçiren hastalarda hareketliliği etkileyen faktörlerin belirlenmesi
amacıyla tanımlayıcı tipte yapıldı. Araştırma Gaziantep 25 Aralık Devlet Hastanesinde
Eylül 2019-Aralık 2019 tarihleri arasında Tanıtıcı Özellikler Soru Formu, Hasta ve
Gözlemci Hareketlilik Ölçeği, Hareketi Etkileyen Faktörler Soru Formu ile toplandı.
Araştırmanın örneklemini abdominal cerrahi geçiren 152 hasta oluşturdu. Hastaların yaş
ortalaması 46.61±15.23 yıl, % 59.2'si kadın, % 86.2'si evli, % 42.1'ilkokul mezunudur.
Hastaların % 52.7'sinin kolesistektomi, % 32.9'u ise herni tamiri olduğu belirlendi.
Hastaların hareket öncesi ve sonrasındaki yaşam bulguları arasındaki farkın istatiksel
olarak anlamlı olduğu belirlendi (p<0.05). Hareketi etkileyen faktörler toplam puanı ile
Gözlemci Hareketlilik Ölçeği puanı arasında pozitif yönde zayıf kuvvette ilişki olduğu
belirlendi (p<0.05). Hastaların en çok yatak içinde bir taraftan diğer tarafa dönme sırasında
ağrı algıladıkları (3.80±0.86), bağımlı hissettikleri (3.93±1.05) ve en çok yürürken
zorlandıkları (4.00±0.64) belirlendi. Ağrı (3.76±0.52), yara yerinin
açılmasından/kanamasından korkma (3.62±0.70), hareket etmek için ailesine gereksinim
duyması (3.47±0.83) ve vücudunun alt bölgesinde bulunan ekipmanlar (foley kateter, dren)
(3.44±0.84) hastaların hareket etmelerini engelleyen en önemli faktörler oldu. Kadın
hastaların (43.74± 5.66), genel anestezi ile ameliyat olanların (43.32±6.05), III. Derece
obez olanların (45.00±5.96), bariyatrik cerrahi geçiren hastaların (44.42 ±6.71)
Hareketliliği Etkileyen Faktörler Puan Ortalamalarının daha yüksek olduğu belirlendi
(p<0.05). Sonuç olarak; bu çalışmada yatak içinde dönmek en fazla oranda ağrı ve
zorlanmaya yol açarken; ağrı, yara açılması korkusu, vücudunda ekipman bulunması
durumları da hastalarda hareket etmeyi etkileyen en önemli durumlardan olduğunu
gösterdi. Obezite ve buna yönelik yapılan bariyatrik cerrahi geçirenler hareket etme ile
ilgili faktörlerden daha fazla oranda olumsuz etkilendi. Hemşirelerin hastaların ve
geçirdikleri cerrahinin özelliklerine uygun olarak hastaları bilgilendirmeleri, hareket
etmelerini güvenli ve kolay hale getiren girişimleri planlamaları ve uygulamalarının yararlı
olacağı kanısına varıldı.
Anahtar Kelimeler: Abdominal Cerrahi, Mobilizasyon, Hareketliliği Etkileyen Faktörler,
Hemşirelik

Abstract:
This study was
performed in a descriptive type in order to determine the factors affecting mobility in
patients undergoing abdominal region surgery. The research was collected in Gaziantep 25
December Public Hospital between September 2019 and December 2019 with Introductory
Properties Questionnaire, Patient and Observer Mobility Scale, Factors Affecting
Movement Questionnaire. The sample of the study consisted of 152 patients who had
abdominal surgery. The average age of the patients is 46.61 ± 15.23 years, 59.2 % are
women, 86.2 % are married, and 42.1 % are primary school graduates. It was determined
that 52.7 % of patients had cholecystectomy and 32.9 % had hernia repair. The difference
between the findings of life before and after the movement of the patients was found to be
statistically significant (p <0.05). A positive weak correlation was found between the
factors affecting the movement and the Observer Mobility Scale score (p <0.05). It was
determined that the patients perceived pain (3.80 ± 0.86), felt dependent (3.93 ± 1.05), and
had difficulty walking (4.00 ± 0.64) the most in the bed from one side to the other. Pain
(3.76 ± 0.52), fear of opening / bleeding of the wound (3.62 ± 0.70), needing the family to
move (3.47 ± 0.83) and equipment in the lower part of the body (foley catheter, drain)
(3.44 ± 0.84) were the most important factors that prevented. Female patients (43.74 ±
5.66), those undergoing general anesthesia (43.32 ± 6.05), III. Mobility Affecting Factors
Mean Points were higher in those who were obese (45.00 ± 5.96) and patients who
underwent bariatric surgery (44.42 ± 6.71) (p <0.05). As a result; In this study, returning in
bed causes the most pain and strain; Pain, fear of opening a wound, equipment on his body
showed that patients are the most important conditions that affect movement. Obesity and
those undergoing bariatric surgery for this were more adversely affected by factors related
to movement. It was concluded that it would be beneficial for nurses to inform patients in
accordance with the characteristics of the patients and the surgery they underwent, and to
plan and implement interventions that make it safe and easy for them to act.
Key Words: Abdominal Surgery, Mobility, Factors Affecting Mobility, Nursing