Ankilozan spondilitli hastalarda spinal mobilite ile paravertebral kas atrofisi ve yağlı dejenerasyon ilişkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between spinal mobility and paravertebral muscle atrophy and fatty degeneration in patients with ankylosing spondylitis
Yazar: ZEYNEP YAZAR BAĞRIAÇIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF BALEVİ BATUR
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Kas atrofisi-spinal = Muscular atrophy-spinal ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Omurga = Spine ; Spondilit-ankilozan = Spondylitis-ankylosing

Özet:
Bu çalışmanın amacı AS'li hastalarda lomber manyetik rezonans görüntüleme (MRG) kullanarak paravertebral kas atrofisi ve yağlı dejenerasyonu değerlendirmek ve bunun spinal mobilite ile ilişkisini belirlemektir.
Çalışmamıza Modifiye New York Kriterlerine göre AS tanısı konmuş 40 hasta ve kontrol grubu olarak Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon polikliniğine bel ağrısı dışında nedenlerle başvurmuş bel ağrısı olmayan 40 kişi alındı. Hastaların demografik bilgileri, hastalık süresi, kullanılan ilaç tedavileri, laboratuvar bulguları kaydedildi. Hastalık aktivitesini değerlendirmek için BASDAI (Bath Ankilozan Spondilit Hastalık Aktivite İndeksi) ve ASDAS (Ankilozan Spondilit Hastalık Aktivite Skoru), hastaların fonksiyonel durumunu değerlendirmek için BASFI (Bath Ankilozan Spondilit Fonksiyonel İndeksi), spinal mobilite ölçümü için ise BASMI (Bath Ankilozan Spondilit Metroloji İndeksi) kullanıldı. Tüm katılımcılara paravertebral kasları değerlendirmek, lomber lordoz açısı ve lumbosakral açı ölçümü yapabilmek amacıyla lomber MRG yapıldı. Lomber ölçümler L-L2, L2-L3, L3-L4 ve L4-L5 seviyelerinden yapıldı.
	Çalışmamızda AS hastaları ve kontrol grubunun yaş, cinsiyet, VKİ, eğitim durumu, ek hastalık, egzersiz, sigara ve alkol kullanımları benzerdi (p>0.05). AS hastalarının paravertebral kaslarının yağlı dejenerasyon düzeyi dört lomber seviyede de kontrol grubundan daha fazla bulundu (p<0.05). İki grup arasında lordoz açısı, lumbosakral açı ve kas / vertebra oranında L1-L2 seviyesindeki psoas kas / vertebra oranı dışında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p>0.05).  BASMI ile L3-L4 seviyesi sağ erektor spina kas vertebra oranı (r=–0.370, p=0.019) ve L3-L4 seviyesi sol erektor spina kas vertebra oranı (r=–0.358, p=0.023) arasında istatistiksel olarak anlamlı ve negatif bir ilişki bulundu. Lomber spinal mobilite ölçümleri ile yağlı dejenerasyon düzeyi arasındaki ilişki L1-L2, L2-L3 ve L3-L4 lomber seviyelerinde istatistiksel olarak anlamlı saptandı (p<0.05).
	Sonuç olarak bu çalışmada AS hastalarında lomber paravertebral kaslardaki yağlı dejenerasyon artışı gösterilmiş ve yağlı dejenerasyon düzeyi ile lomber fleksibiliteyi içeren spinal mobilite parametreleri arasındaki negatif ilişki saptanmıştır ancak bu ilişki kas / vertebra kesit alanı baz alındığında anlamlı bulunmamıştır. Bu anlamda yağlı dejenerasyonla ilişkili olarak lomber spinal mobiliteyi iyileştirici egzersizlerin tedavide verilmesi kas dejenerasyonu açısından faydalı olabilir. Kesin bir görüş için prospektif, geniş çaplı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. 


Anahtar kelimeler: Ankilozan spondilit, spinal mobilite, paravertebral kaslar, yağlı dejenerasyon

Abstract:
The aim of this study was to evaluate paravertebral muscle atrophy and fatty degeneration using lumbar magnetic resonance imaging (MRI) in patients with Ankylosing spondylitis (AS) and to determine its relationship with spinal mobility.
      Our study included 40 patients diagnosed with AS according to the Modified New York Criteria, and 40 patients without low back pain who applied to the Physical Medicine and Rehabilitation outpatient clinic for reasons other than low back pain as the control group. Demographic information of the patients, duration of disease, drug treatments used, laboratory findings were recorded. BASDAI (Bath Ankylosing Spondylitis Disease Activity Index) and ASDAS (Ankylosing Spondylitis Disease Activity Score) were used to assess disease activity. BASFI (Bath Ankylosing Spondylitis Functional Index) was used to evaluate the functional status of the patients, and BASMI (Bath Ankylosing Spondylitis Metrology Index) was used to measure spinal mobility. Lumbar MRI was performed on all participants in order to evaluate the paravertebral muscles and to measure the lumbar lordosis angle and lumbosacral angle. Lumbar measurements were performed at L1-L2, L2-L3, L3-L4 and L4-L5 levels.
      In our study, AS patients and control groups were similar in age, gender, BMI, education level, comorbidity, exercise, smoking and alcohol use (p>0.05). Fatty degeneration level of paravertebral muscles of AS patients was found to be higher at all four lumbar levels than that of the control group (p<0.05). There was no statistically significant difference between the two groups except for the psoas muscle/vertebra ratio at the L1-L2 level in the lordosis angle, lumbosacral angle and muscle / vertebra ratio (p>0.05). There was a statistically significant and negative correlation between BASMI and L3-L4 level right erector spina muscle/vertebra ratio (r=–0.370, p=0.019) and L3-L4 level left erector spina muscle/vertebra ratio (r=–0.358, p=0.023). The relationship between lumbar spinal mobility measurements and fatty degeneration level was statistically significant at L1-L2, L2-L3 and L3-L4 lumbar levels (p<0.05).
      In conclusion, this study showed an increase in fatty degeneration in the lumbar paravertebral muscles in AS patients and a negative relationship between the level of fatty degeneration and spinal mobility parameters, including lumbar flexibility, but this relationship was not significant based on muscle / vertebral cross-sectional area. In this sense, giving exercises to improve lumbar spinal mobility in relation to fatty degeneration may be beneficial in terms of muscle degeneration. Prospective, extensive research studies are needed for a definitive view.

	

Keywords: Ankylosing spondylitis, spinal mobility, paravertebral muscle, fatty degeneration