Antikanser etkili yeni hidrazon türevlerinin sentezi, biyolojik aktiviteleri ve yapı-etki ilişkilerinin değerlendirilmesi
Synthesis of new hydrazone derivatives with anti-cancer effect, evaluation of their biological activities and structure-actity relationships
Yazar: ZAHRA MARYAM
Danışman: PROF. DR. ZAFER ASIM KAPLANCIKLI
Anadolu Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Farmasötik Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
Kanser, dünya çapında ölümlerin başlıca nedenlerinden biridir. Mide kanseri tüm kanserlerin %5,6'sını oluşturmaktadır. H. Pylori ise mide kanserine neden olan en önemli patojendir. Üreaz ise nitrojen döngüsü için önemli bir enzim olarak bilinir ve mikrobiyal protein sentezi ve mikroorganizmaların büyümesi için oldukça önemlidir. Özellikle H. pylori'nin asidik pH'nın üstesinden gelip, mide ortamının mukus tabakasındaki bakterileri kolonize etmesini sağlar.
Bu tez çalışmasında, 10 yeni hidrazon türevi (3a-3j) sentezlendi ve kimyasal yapıları NMR spektroskopisi kullanılarak aydınlatıldı. Daha sonra sentezlenen bileşiklerin antikanser etkileri iki farklı mide kanseri (SNU1 ve AGS) hücresi kullanılarak değerlendirildi. Bileşiklerin H. pylori'ye karşı antibakteriyel etkileri incelendi ve üreaz enzimine karşı inhibisyon potansiyelleri değerlendirildi. Antikanser aktivite sonuçları incelendiğinde, özellikle 3c bileşiği her iki kanser hücresine karşı (IC50= 54,10±1,72 ve 44,51±1,80 µM) referans ilaç sisplatinden (IC50= 84,80±3,31	91,85±2,24 µM) daha etkili olduğu bulunmuştur. Antibakteriyel aktivite sonucuna göre yine 3c bileşiğinin 4 µg/mL MIC değeri ve 8 µg/mL MBK değeri ile bileşikler arasında H. pylori'ye karşı en etkili bileşik olarak bulunmuştur. Bileşiklerin üreaz enzimine karşı inhibisyon potansiyelleri tiyoüre ile kıyaslanmıştır. Özellikle 3b, 3c, 3f ve 3j bileşiklerinin üreaza karşı pozitif kontrol olarak tiyoüreden daha yüksek etki gösterdiği bulunmuştur. Moleculer doking çalışması ise enzimin aktif bölgesi (üreaz) ile bileşik 3c arasındaki etkileşimi analiz etmek için gerçekleştirildi.

Abstract:
Cancer is one of the leading causes of death worldwide. Stomach cancer accounts for 5.6% of all cancers. H. Pylori is the most important pathogen that causes stomach cancer. Urease is known as an important enzyme for the nitrogen cycle and is very important for microbial protein synthesis and growth of microorganisms. In particular, it enables H. pylori to overcome the acidic pH and colonize bacteria in the mucus layer of the stomach environment.
In this thesis study, 10 new hydrazone derivatives (3a-3j) were synthesized and their chemical structures were elucidated using NMR spectroscopy. Then, the anticancer effects of the synthesized compounds were evaluated using two different gastric cancer cells (SNU1 and AGS). The antibacterial effects of the compounds against H. pylori were examined and their inhibition potential against the urease enzyme was evaluated. When the anticancer activity results were examined, especially compound 3c was more effective against both cancer cells (IC50= 54.10±1.72 and 44.51±1.80 µM) than the reference drug cisplatin (IC50= 84.80±3.31 91.85± 2.24 µM) was found to be more effective. According to the antibacterial activity results, compound 3c was found to be the most effective compound against H. pylori among the compounds, with a MIC value of 4 µg/mL and an MBK value of 8 µg/mL. The inhibition potentials of the compounds against the urease enzyme were compared with thiourea. In particular, compounds 3b, 3c, 3f, and 3j were found to be more effective than thiourea as a positive control against urease. Molecular docking study was carried out to analyze the interaction between the active site of the enzyme (urease) and compound 3c.