İnsan farklılıklarının ilahi adaletle ilişkisi
The relationship of human differences with the divine justice
Yazar: MUSA ATAOĞLU
Danışman: PROF. DR. ABDULHAMİT SİNANOĞLU
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Din = Religion
Dizin: Adalet = Justice ; Bireysel farklılık = Individual difference ; Hadis = Hadith ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Yaratma = Creating ; İlahi adalet = Divine justice ; İnsan = Human ; İslamiyet = Islam

Özet:
Kur'an-ı Kerim'in ve kelam ekollerinin en önemli konularından bir tanesi insandır. Yüce Allah'ın muhatap aldığı tek varlık olan insanın durumu ve farklılıkları kelam disiplini içerisinde önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada Kur'an'ın ve kelam ekollerinin insan tarifleri üzerinde durulmuş, ilahi adalet açısından insan farklılıkları ele alınmıştır. 
İnsan ve ilahi adaletle ilgili birçok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalar insanı farklı yönleriyle inceleyerek muhtelif sonuçlara ulaşmıştır. Bizde bu çalışmamızda birbirinden farklı yaratılan insanın biyolojik, psikolojik ve sosyolojik özelliklerini ilahi adalet açısından irdelemeye çalışacağız.
İnsanların farklı olarak yaratılmaları elbette ki Yüce yaratıcının takdiri ile gerçekleşen bir husustur. Nitekim insanlar farklı farklı özelliklere sahip olarak farklı coğrafya ve toplumlarda yaşamaktadır. Yüce Allah Kur'an-ı Kerim'de: "Ey insanlar! Şüphe yok ki, biz sizi bir erkek ve bir kadından yarattık ve birbirinizi tanımanız için sizi boylara ve kabilelere ayırdık" (Hücurat, 49/13) buyurarak bu farklılıkların nedenini ortaya koymaktadır. Yine başka bir ayette "Andolsun, insanı biz yarattık ve nefsinin kendisine fısıldadıklarını biliriz ve biz ona şah damarından daha yakınız"(Kaf, 50/16) buyurarak insanı en iyi bilen ve ona her şeyden daha yakın olan Allah'ın insanın bütün fiillerinden haberdar olduğu hatırlatılmaktadır. 
Dolayısıyla bu çalışmada insanın farklı farklı yaratılmasının ve farklı şartlarda yaşamasının ilahi adalet ile ilişkisi irdelenmiştir. Kur'an, hadis ve kelam kaynakları itibariyle insan farklılıkları ele alınmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler: İnsan, İnsan Farklılıkları, Adalet, İlahi Adalet, Yaratma

Abstract:
The human is one of the most significant subjects of Quran and the schools of kalam. The condition and differences of the human, the only creature addressed by the Almighty Allah, have an important place in the discipline of kalam. In this study, the descriptions of the human by Quran and the schools of kalam are elaborated and the human differences are handled in terms of the divine justice.
	A number of studies have been conducted related to the human and the divine justice so far. These studies have come up with various results by having analyzed the human with its different aspects. With regards to the divine justice, we will, then, try to scrutinize biologically, psychologically, and sociologically characteristics of the humans who have been created differently from one another. 	
	The creation of human beings in a different way is, no doubt, case that happens with the will of Almighty Allah. Thus, the humans inhabit in various geographies and societies by having quite different characteristics. The Almighty Allah sets forth the reason of these ifferences by stating in the Quran as "O mankind! We created you from a single (pair) of a male and a female, and made you into nations and tribes, that you may know each other" (Al Hujraat, 49/13). In another verse of the Quran, by stating "And certainly We created the man and We know what his soul whispers to him. And We are nearer to him than his jugular vein" (Qaf, 50/16), Allah reminds us that it is him that he is the best cognizant of the human and he, closer to the human than anything ever, is aware of all of the actions of human beings. 
	Thereby, that humans have been created in quite various ways and they live in under different conditions are scrutinized in relation to the divine justice. The human differences are tried to be handled by means of Quran, hadith, and the sources of kalam.  

Keywords: Human, Human Differences, Justice, Divine Justice, Creation