Bir grupla psikolojik danışma programının çocukların beslenme alışkanlıklarını geliştirmeye etkisinin incelenmesi
A research on a group counselling programme's effects of developing children's eating habits
Yazar: DENİZ ÇANGA
Danışman: DOÇ. DR. AHMET ŞİRİN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Sağlıklı beslenme = Healthy nutrition ; Çocuk beslenmesi = Child nutrition

Özet:
Bu çalışmada, araştırmacı tarafından geliştirilen ve uygulanan grupla psikolojik danışma programının çocukların beslenme alışkanlıklarını geliştirme etkisi incelenmiştir.
Araştırma grubunu, İstanbul'da ortaokul 5. sınıflarında öğrenim gören 11 yaş grubundaki 113 öğrenci oluşturmuştur. Uygulama grubunu ise araştırma grubundan seçilen, beslenme alışkanlıklarının geliştirilmesine ihtiyaç duyan, grupla psikolojik danışma çalışması yapılan 15 öğrenci oluşturmuştur.
Araştırmacı tarafından çocukların beslenme alışkanlıklarını geliştirmeye yönelik 10 oturumluk grupla psikolojik danışma programının etkililiği belirlemek üzere "Çocuklar İçin Beslenme Alışkanlıklarını Geliştirme Ölçeği" oluşturulmuştur. Yapılan analizler sonucunda geçerli ve güvenilir bulunan ölçek, öntest-sontest izleme testi olarak tek grup yarı deneysel modelde  uygulama grubundaki çocuklara birebir uygulanmıştır.
Uygulama grubundaki çocukların annelerine ise  farklı bir ölçek olan "Çocuklar İçin Yeme Davranışını Değerlendirme Ölçeği" öntest-sontest izleme testi olarak tarama modelinde eş zamanlı olarak birebir uygulanmıştır. 
Uygulama grubundaki çocukların yanıtladığı "Çocuklar için Beslenme Alışkanlıklarını Geliştirme Ölçeği"ne ilişkin yapılan Friedman Testi sonucuna göre, çocukların beslenme alışkanlıkları, yapılan grupla psikolojik danışma programı sonrasında anlamlı düzeyde ve olumlu yönde bir değişim göstermiştir. 
Araştırma kapsamındaki annelerin yanıtladığı Çocuklar İçin Yeme Davranışını Değerlendirme Ölçeği ile çocuklarının yeme davranışlarına ilişkin görüşlerinin Friedman Testi sonucuna göre, ölçeğin tüm alt boyutlarda anlamlı düzeyde ve olumlu yönde farklılaştığı görülmüştür.
Grupla psikolojik danışma çalışmasından çocukların nasıl katkılar sağladığına yönelik, anne ve çocuklardan, program sonrasında, birebir görüşme yoluyla alınan nitel veriler toplanarak içerik analizi yapılmıştır. Nitel analizde, oluşturulan kod ve temalar yoluyla bilişsel, fizyolojik ve psiko-sosyal gelişim açısından programın çocuklara önemli katkılar sağladığı görülmüştür.
Uygulanan grupla psikolojik danışma çalışması, çocukların sağlıklı beslenme alışkanlıkları geliştirmelerinde yararlı olmuştur.

Anahtar Sözcükler: Sağlıklı beslenme alışkanlıkları, yeme tutumu, yeme bozukluğu, 
grupla psikolojik danışma, çocuk, ön-ergen, ergen, sağlık, beslenme

Abstract:
This research was conducted to investigate the effects of group counseling programme developed by the researcher on the eating habits of children.
The sampling group of the research consists of 113 eleven-yeared old students, at the fifth grade of secondary school in Istanbul.  The application group consists of 15 students selected from research group members and who need to develop their eating habits and to whom psychological counseling program practiced.
"Children Scale for Developing Eating Habits" has been developed by the researcher for determining the effectiveness of the 10-session group counseling programme and developing children's eating habits. As a result of those analysis; valid and reliable scale is applied to children who consists of practicing group as a pretest-posttest follow-up test in semi-experimental one group model .
As a different scale, "The Children Eating Behavior Inventory" is applied to practicing group children's mothers one by one, as pretest-posttest follow up descriptive model concurrently.
According to the results of the Friedman test that is implemented according to children's replies for Children Scale for Developing Eating Habits, children's eating habits are significantly and positively changed after group counseling program process.
 Within research, according to the results of "The Children's Eating Behavior Inventory" that children's mothers responded has been seen that results are significantly and positively differentiated in all low dimensions according to the Friedman Test results of mother's opinions about children's eating behavior.
The content analysis is implemented on qualitative data that has gained from mothers and children via one to one interview to reveal what sort of benefits the children get from group counseling session. In qualitative analysis, cognitively physiologic and psycho-social benefits are presented that children have provided from program by generated codes and themes.
This group psychological counseling program process has been effective on childrens eating habits development.

Key Words: Healthy eating habits, eating behaviors, eating disorder, group 
counseling, child, pre-adolescent, adolescent, health, nutrition