Performans değerlendirme ile performansa dayalı ücret ve bir endüstri işletmesi örneği
Performance evaluation and wage leaning against performance: An example in an industry corporation
Yazar: AHMET DURAN AYTOK
Danışman: PROF. DR. BÜLENT TOKAT
Dumlupınar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Endüstri işletmeleri = Industry businesses ; Performans = Performance ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Performans yönetimi = Performance management ; Ücret = Wage ; Ücret sistemleri = Wage systems

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, performans değerlendirme ve performansa dayalı ücretin Türkiye'de uygulanmasına ilişkin bazı bulgu ve bilgiler ortaya koymaktır. Bu amaçla, çalışmada, öncelikle performans yönetim sistemi incelenmektedir. Ardından da performans değerlendirme ve performans değerlendirme yöntemleri ayrıntılı olarak analiz edilmektedir. Çalışmanın son bölümünde ise, performans değerlendirme ve performansa dayalı ücretin Türkiye'deki uygulamasını ortaya koymak amacıyla, Türk özel sektörünün önde gelen işletmelerinden biri alan araştırması kapsamında incelenmektedir. Bu bölümde, söz konusu işletmenin, performans değerlendirme ve performansa dayalı ücreti nasıl uyguladığı ayrıntılı biçimde analiz edilmektedir. Bilindiği gibi, örgütler, küreselleşme sürecinde yaşanan hızlı değişimlere ve hızla artan küresel rekabete uyum sağlayabilmek için insan kaynaklarının stratejik yönetimine önem vermek zorundadırlar. Bu bağlamda, modern insan kaynaklan yönetiminin en önemli bileşenlerinden biri olan performans değerlendirme, örgütlerin giderek gereksinim duydukları bir uygulama halini almaktadır. Türkiye'de de, performans değerlendirme ve performansa dayalı ücrete olan ilginin giderek arttığı görülmektedir. Özellikle, özel sektördeki işletmelerin, bu uygulamalara yoğun ilgi göstermeye başladıkları bilinmektedir. Alan araştırması kapsamında incelenen işletmenin, yeni/çağdaş gelişmelere göre hazırlanmış bir performans değerlendirme sistemi kullandığı görülmektedir. Öte yandan, işletmenin değerlendirme sonuçlarım, öncelikle ücretlendirmede temel kriter olarak kullandığı anlaşılmaktadır. İşletmede, ücret artışlarının temel girdisi, performans değerlendirme çalışmaları kapsamında çalışanların, dönem başında belirlenen "Hedefler"e ve "Yeterlilikler ne oranda ulaştığım değerlendiren ve ortaya koyan 5'li skaladır.

Abstract:
The main purpose of this study is to establish some findings and information concerning the application of performance appraisal and performance based pay in Turkey. For that end, the system of performance management is firstly studied. Performance appraisal and the methods of performance appraisal are analyzed in detail. In the concluding part of the study, in order to establish the application of performance appraisal and performance based pay in Turkey, one of leading Turkish firms in private sector is examined under the field work. In this field work section, it has been analyzed in detail how the concerned firm applied the performance appraisal and performance based pay. As it is known, organizations have to attach due importance to strategic management of human resources in order to adapt itself to the rapid developments and the quickly increasing global competition in the course of globalization. In this respect, the performance appraisal which makes up one of major components of modern human resources management is becoming the practice of which organizations need. It has been observed that the attention to the performance appraisal and performance based pay have been gradually growing in Turkey. It is well known that particularly firms in private sectors show an interest in these practices. It has been established that the firm which has been analyzed as a case study under the field work, apply a performance appraisal system, which is prepared according to up to date developments. On the other hand, it has been understood that the firm prioritize the outcomes of appraisal as main criterion in paying. In the firm, the basic input of pay increase is fivefold scale, which appraises and establish under the performance appraisal work to what extent employees meet "goals" and "competence" set up in the beginning of the working period.