Gestasyonel diyabetes mellitus ile adipsin, netrin-1 ve lipokalin-2 düzeylerinin ilişkisi
The relation between gestational diabetes mellitus and adipsin, netrin-1, and lipocalin-2 levels
Yazar: FATİH MEHMET IZGINLI
Danışman: PROF. DR. DİLEK TÜZÜN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: Gestasyonel diyabetes mellitus (GDM), hamile kadınların ikinci ve üçüncü trimesterlerinde glikoz metabolizmasındaki anormallikler nedeniyle ortaya çıkan en yaygın metabolik hastalıklardan biridir. Erken teşhisin, gelişen fetüsü, doğum sürecini ve yenidoğan dönemini önemli ölçüde etkileyebildiği gözlemlenmiştir. Ayrıca bu durum, çocuğun sonraki gelişim aşamalarını ve annede ortaya çıkabilecek komplikasyonları da etkileyebilir. Bu bağlamda, hamileliğin başlangıcından itibaren GDM riski taşıyan kadınları belirleyebilecek bir biyobelirteç bulma önem arz etmektedir. Bu çalışmada glikoz ve insülin metabolizması üzerine etkileri olduğu bilinen adipsin, netrin-1, lipokalin-2 ve c-reaktif protein (CRP) düzeylerini, GDM tanısı alan gebeler ile sağlıklı gebeleri karşılaştırıp GDM ile adipsin, netrin-1, lipokalin-2 ve CRP ilişkisini ve bu biyobelirteçlerin GDM etyopatogenezinde ve erken tanısında yerinin değerlendirilmesini amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 18-45 yaş aralığında yer alan ve gönüllü katılım formunu dolduran 84 gebe katılımcı dahil edildi. Bu katılımcılar arasında, 24-28. gebelik haftaları arasında 75 gram (gr) oral glikoz tolerans testi (OGTT) veya 100 gr OGTT uygulanmış 43 sağlıklı gebenin oluşturduğu kontrol grubu ile 41 GDM tanısı almış gebenin oluşturduğu GDM grubu yer alıyordu. Katılımcıların antropometrik ölçümleri de detaylı bir şekilde kaydedildi. Hastaların rutin tetkikleri sırasında istenen açlık plazma glikozu (PG), 75 gr OGTT veya 100 gr OGTT, hemoglobin A1c (HbA1c), kreatinin, sodyum (Na), potasyum (K), kalsiyum (Ca), albümin, trigliserit (TG), düşük dansiteli lipoprotein (LDL), tam kan sayımı, serbest T4 (sT4), tiroid stimulan hormon (TSH) sonuçları kaydedildi. Gebelerin rutin tahlilleri için açlık sırasında alınan kan örneklerinden adipsin, netrin-1, lipokalin-2 ve CRP düzeyleri çalışıldı.
Bulgular: GDM ve sağlıklı gebeler, yaşları ve gebelik haftaları açısından karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (sırasıyla p=0,076, p=0,617). Benzer şekilde, her iki grubun vücut kitle indeksleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edilmedi (p=0,186). Hematolojik parametreler bakımından her iki grup karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı. Açlık kan şekeri ve HbA1c değerleri açısından her iki grup karşılaştırıldığında, bu değerler GDM grubunda istatistiksel olarak önemli derecede daha yüksek bulundu (her ikisi için de p<0,001). Lipid parametreleri (TG, LDL) her iki grup arasında karşılaştırıldığında, GDM grubunda TG düzeyleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu (p=0,004), ancak LDL düzeyleri açısından anlamlı bir fark tespit edilmedi (p=0,221). Her iki grup arasında diğer biyokimyasal ve hormonal veriler (Na, K, kreatinin, Ca, albumin, TSH, sT4, alanin aminotransferaz) karşılaştırıldığında, gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı. GDM'li hastalar ile normal glikoz toleransına sahip gebeler karşılaştırıldığında, serum adipsin düzeyleri GDM grubunda anlamlı bir şekilde düşük bulundu (p=0,011). Bu gruplar arasında serum netrin-1 ve lipokalin-2 düzeylerine bakıldığında ise GDM grubunda bu değerler istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde yüksek bulundu (her ikisi için de p<0,001). Benzer şekilde CRP sonuçları değerlendirildiğinde ise GDM grubunda anlamlı bir şekilde yüksek bulundu (p=0,025). Korelasyon analizi sonuçlarına bakıldığında ise; netrin-1 ile CRP ve açlık PG arasında pozitif korelasyon saptanırken, yine benzer şekilde lipokalin-2 ile CRP, açlık PG, HbA1c ve TG arasında da pozitif korelasyon olduğu saptandı. Ayrıca netrin-1 ile lipokalin-2 arasında da pozitif korelasyon saptandı.
Sonuç: Bu çalışmada, GDM hastalarında belirlenen serum adipsin düzeylerindeki azalmanın, aynı zamanda netrin-1, lipokalin-2 ve CRP düzeylerindeki artışın, insülin direncinin gelişimine ve glikoz metabolizma değişikliklerine katkıda bulunabileceği, aynı zamanda GDM patogenezinde rol oynayabileceği düşünülmektedir. Bu konuda daha fazla ileri çalışma yapılmasına ihtiyaç vardır.

Abstract:
Objective: Gestational diabetes mellitus (GDM) is one of the most common metabolic diseases that occurs in the second and third trimesters of pregnant women due to abnormalities in glucose metabolism. Early detection can have a significant impact on the developing fetus, the birth process and the neonatal period. Early detection can have a significant impact on the developing fetus, the birth process and the neonatal period. It can also affect the child's subsequent developmental stages and complications for the mother. In this context, it is important to find a biomarker that can identify women at risk of GDM from the beginning of pregnancy. In this study, we aimed to compare adipsin, netrin-1, lipocalin-2 and c-reactive protein (CRP) levels, which are known to have effects on glucose and insulin metabolism, between pregnant women with GDM and healthy pregnant women and to evaluate the relationship between GDM and adipsin, netrin-1, lipocalin-2 and CRP and the role of these biomarkers in the etiopathogenesis and early diagnosis of GDM.
Materials and Methods: Our study included 84 pregnant participants between the ages of 18-45 years who completed the voluntary participation form. These participants included a control group of 43 healthy pregnant women who underwent a 75 gram (gr) oral glucose tolerance test (OGTT) or a 100 gr OGTT between 24-28 weeks of gestation and a GDM group of 41 pregnant women diagnosed with GDM. Anthropometric measurements of the participants were also recorded in detail. During routine examinations of patients, fasting plasma glucose (PG), 75 gr OGTT or 100 gr OGTT, hemoglobin A1c (HbA1c), creatinine, sodium (Na), potassium (K), calcium (Ca), albumin, triglyceride (TG), low density lipoprotein (LDL), complete blood count, free T4 (sT4), thyroid stimulating hormone (TSH) results were recorded. Adipsin, netrin-1, lipocalin-2 and CRP were studied from blood samples taken during fasting for routine analysis of pregnant women.
Results: When GDM and healthy pregnant women were compared in terms of age and gestational weeks, no statistically significant difference was found (p=0.076, p=0.617, respectively). Similarly, no statistically significant difference was found when the body mass indexes of both groups were compared (p=0.186). There was no statistically significant difference between the two groups in terms of hematologic parameters. When both groups were compared in terms of fasting blood glucose and HbA1c values, these values were statistically significantly higher in the GDM group (p<0.001 for both). When lipid parameters (TG, LDL) were compared between both groups, TG levels were found to be significantly higher in the GDM group compared to the control group (p=0.004), but no significant difference was detected in terms of LDL levels (p=0.221). When other biochemical and hormonal data (Na, K, creatinine, Ca, albumin, TSH, sT4, alanine aminotransferase) were compared between both groups, no statistically significant difference was found between the groups. When GDM patients were compared with pregnant women with normal glucose tolerance, serum adipsin levels were significantly lower in the GDM group (p=0.011). When serum netrin-1 and lipocalin-2 levels were analyzed between these groups, these values were statistically significantly higher in the GDM group (p<0.001 for both). Similarly, CRP results were significantly higher in the GDM group (p=0.025). When the correlation analysis results were analyzed, it was found that there was a positive correlation between netrin-1 and CRP and fasting PG, and similarly, there was a positive correlation between lipocalin-2 and CRP, fasting PG, HbA1c and TG. There was also a positive correlation between netrin-1 and lipocalin-2.
Conclusion: In this study, it is thought that the decrease in serum adipsin levels, as well as the increase in netrin-1, lipocalin-2 and CRP levels in GDM patients may contribute to the development of insulin resistance and glucose metabolism changes, and may also play a role in the pathogenesis of GDM. Further studies are needed on this subject.