Güzel sanatlar fakültesi öğrencilerinin Türk-İslam eserlerine ilişkin farkındalık ve tutum düzeylerinin incelenmesini
Investigation analysis of fine arts awareness and attitudes of the old Turkish and İslamic works of school students
Yazar: TUNCAY ÇİÇEK
Danışman: DOÇ. DR. YUNUS BERKLİ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Farkındalık = Awareness ; Güzel sanatlar fakülteleri = Fine arts faculty ; Sanat = Art ; Sanat eserleri = Artistic works ; Türk-İslam eserleri = Turkish-Islam architectures ; Öğrenci görüşleri = Opinions of students ; Öğrenciler = Students ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu tezin amacı, farklı üniversitelerde öğrenim gören Güzel Sanatlar Fakültesi (GSF) öğrencilerinin Türk İslam Eserlerine (TİE) ilişkin farkında olma ve tutum düzeylerini cinsiyet, sınıf ve üniversite değişkenlerine göre incelemektir. 
Araştırmada betimsel yöntem kullanılmıştır. Araştırma, Gazi Üniversitesi, Hacettepe Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi ve İnönü Üniversitesi'nde okuyan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü sınıflarında öğrenim gören 134 kişi (83 kız ve 51 erkek) üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada Bay, Mert ve Alyılmaz tarafından güvenirlik ve geçerlik çalışması yapılmış ölçme aracı kullanılmıştır. Verilerin analizinde ki kare, t-testi, tek yönlü varyans analizi ve Kruskal Wallis test teknikleri kullanılmıştır.
Verilerin analizi sonucunda, GSF öğrencilerinin TİE ilişkin bilişsel farkındalık düzeylerinin, öğrenim gördükleri bölüm dışında ders veya eğitim alma durumlarının, TİE ile ilgili STK veya derneğe üye olma, buralardaki faaliyetlere katılma düzeylerinin, TİE ile ilişkili TV/radyo programı takip etme, kitap okuma düzeylerinin genel olarak çok düşük olduğu görülmektedir. Araştırmada okuduğu üniversite değişkenine göre TİE'ye ilişkin tutum düzeylerine bakıldığında en yüksek tutumun İnönü Üniversitesi daha sonra Dokuz Eylül Üniversitesi GSF öğrencilerinin sahip olduğu, en düşük tutuma Hacettepe Üniversitesi GSF öğrencilerinin sahip olduğu görülmektedir. Nitekim ANOVA ve PostHoc testlerinin sonuçuna göre Dokuz Eylül ve İnönü Üniversitesi GSF öğrencilerinin TİE'ye ilişkin tutumları Hacettepe Üniversitesinde okuyan GSF öğrencilerinden istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde büyük çıkmıştır. 
Sonuç olarak güzel sanatlar fakültesi öğrencilerinin Türk İslami Eserlerine ilişkin bilişsel düzeyleri düşük olduğu ve kız ve erkek öğrencilerin bilişsel düzeyleri arası farklılık olmadığı bulunmuştur. GSF öğrencilerin daha çok TİE ile ilgili bölüm içi dersi almayı tercih ettikleri, çok az oranda öğrencinin TİE ile ilgili sosyal faaliyetlere katıldıkları ve kitap okuduğu görülmüştür. Kız öğrencilerin erkeklere göre TİE ile ilgili faaliyetlere katılmada daha istekli, daha iyi bir tutuma sahip oldukları görülmüştür. Son sınıf öğrencilerinin daha yüksek bir bilişsel düzeye ve tutuma sahip olduğu bulunmuştur. Araştırma sonuçlarına göre GSF öğrencilerine TİE ilişkin daha iyi bir eğitim verilmesi önerilmiştir.
Anahtar Kelimeler: Türk İslam Eserleri, Bilişsel Farkındalık, Tutum, Güzel Sanatlar

Abstract:
The purpose of this thesis is to investigate the attitudes and attitude levels of art and fine faculty students with regard to gender, class, school variables regarding the Turkish Islamic historical works. Descriptive method was used in the research. The reseach was carried out on 134 students (83 female and 51 male) studying in Gazi University, Hacettepe University, Atatürk University, Dokuz Eylül University and İnönü University in the first, second, third and fourth grades. In the research, the scale tool with reliability and validity studies conducted by Bay, Mert and Alyılmaz was used. Chi Square, t-test, one way analysis of variance and Kruskal Wallis test techniques were used in the analysis of the data.
The analysis of the data showed that the level of cognitive awareness of TIE, taking the course related to TIE in and out of the department where they are studying, being a membership of NGO or association related to TIE, attendance level of activities related to TIE, watching TV/radio program related to TIE, the level of reading books related to TIE of fine arts students are generally very low. According to the university variable that was studied in the research, it is founded that the fine arts students in Inönü University, then Dokuz Eylül University have the highest attitudes and the students in Hacettepe University have the lowest attitudes towards TIE. As a matter of fact, according to the results of ANOVA and PostHoc tests, the attitudes towards TIE of the fine arts students studying at Dokuz Eylül and İnönü University are significantly higher that the fine arts students studying at Hacettepe University.
As a result, it was found that the fine arts faculty students have a low level of cognitive levels for the Turkish Islamic historical works and there are no significant difference between the cognitive levels of male and female students. The fine arts students prefer to take lessons related to TIE in the department instead of out of the department where they are studying. It was found that very few fine arts students attended social activities ans reas books related to TIE. The findings show that the female students are more likely to participate in activities and have a better attitude related to TIE than the male students. Moreover, the senior students have a higher cognitive level and attitude than the others. According to the results of the research, it is suggested to give better education to fine arts students about Turkish Islamic historical works. 
Key Words: Turkish Islamic Historical Works, Cognitive Awareness, Attitude, Fine Arts