Üriner sistem enfeksiyonu geçiren çocukların diyet lif içeriğinin değerlendirilmesi
Evaluation of dietary fiber content among children with urinary tract infection
Yazar: ZEKİYE KÜPÇÜ
Danışman: DOÇ. DR. DUYGU ÖVÜNÇ HACIHAMDİOĞLU ; DOÇ. DR. SERDAR CÖMERT
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Süleymaniye  Kadın Hastalıkları ve​ Doğum Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Diyet = Diet ; Diyet lifleri = Dietary fibers ; Escherichia coli = Escherichia coli ; Escherichia coli enfeksiyonları = Escherichia coli infections ; Çocuklar = Children ; Üriner sistem = Urinary tract ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections

Özet:
ÜRİNER SİSTEM ENFEKSİYONU GEÇİREN ÇOCUKLARIN DİYET LİF İÇERİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ 
GİRİŞ 
Bağırsak mikrobiyotasının, lokal ve sistemik bağışıklığın gelişmesinde ve kolonik homeostazın sürdürülmesinde çok önemli bir rol oynadığı gösterilmiştir. Ancak diyet ve zemindeki kronik hastalıklar GİS'te bulunan mikroorganizma dağılımını ve miktarını değiştirebilir. Bitki (lifli) bazlı diyetler faydalı bakteri çoğalmasını arttırmaktadır. Bunun yanı sıra yüksek lif alımı, GİS'teki mikroorganizmalar tarafından üretilen kısa zincirli yağ asiti üretiminin artışı ile E.coli ve enterobactericea'nın diğer üyeleri gibi potansiyel patojenik bakterilerin büyümesinde baskılanmaya yol açmaktadır (27). ÜSE, çocuklarda en sık görülen enfeksiyonlardandır. Çocuk polikliniklerine üst solunum yolu enfeksiyonundan sonra 2. başvuru nedenidir. Çocukluk çağında ÜSE'ye sebep olan mikroorganizmalar arasında gram negatif basiller ilk sırayı alır ve bunlar arasında en sık karşılaşılan etken Escherichia coli (E. coli)'dir. Bu bakterilerin %17.9'u genişletilmiş spektrumlu beta laktamaz (ESBL) üretirler ve bu oran giderek artmaktadır. Günümüzde çocuklarda diyet lif içeriğinin ÜSE'ye etkisini değerlendiren bir çalışma bulunmamaktadır. Biz de toplumdan kazanılmış ve idrar kültüründe ESBL(+) bakteri üreyen ÜSE olan hastalarımızın diyet lif içerikleri ile ESBL olmayan ÜSE geçiren ve sağlıklı kontrollerin diyet lif içerikleri arasında bir fark olup olmadığını karşılaştırmak amacı ile bu çalışmayı planladık.
MATERYAL-METOD
Bu çalışmaya Süleymaniye Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde, 1 Haziran 2017-30 Ağustos 2017 tarihleri arasında, çocuk hastalıkları polikliniklerine başvuran ve çocuk hastalıkları servisinde yatan ÜSE tanılı hastalar dahil edilmiştir. Çalışmaya etik kurul onayı ve tüm hastalardan imzalı onam formu alınmıştır. Çalışmamız üç gruptan oluşmaktadır; ESBL(+) E.coli ile üriner sistem enfeksiyonu geçiren 30 hasta Grup 1'i, ESBL olmayan E.coli ile üriner sistem enfeksiyonu geçiren 30 hasta Grup 2'yi ve üriner sistem enfeksiyon öyküsü olmayan sağlıklı 30 çocuk da Grup 3'ü oluşturmakta idi. Çalışmaya alınan çocukların ebeveynlerine, çocuklarının hafta içinde iki gün ve hafta sonunda bir gün olmak üzere 3 günlük diyetleri soruldu. Alınan 3 günlük diyet bilgilerinin ortalamaları alınarak her bir çocuk için diyetinin bileşenleri olan ortalama günlük lif, enerji, protein, karbonhidrat ve yağ tüketim miktarları BeBİS programı ile hesaplandı ve üç gruptaki çocukların diyet lif içerikleri istatistiksel olarak kıyaslandı.
İstatistiksel analiz ve hesaplamalar için MS-Excel 2010 ve IBM SPSS Statistics 22.0 (IBM Corp. Released 2013. IBM SPSS Statistics for Windows, Version 22.0. Armonk, NY: IBM Corp.) programları kullanıldı. İstatistiksel kararlarda p<0.05 düzeyi anlamlı farklılığın göstergesi olarak kabul edildi. 
BULGULAR:
Çalışmaya yaş ortancası 5.06 yıl olan toplam 82 çocuk dahil edilmiştir. Çocukların 71'si (%86.6) kız, 11'ü (%13.4) erkekti. Kız çocukların yaş ortancası 5.20 ve erkek çocukların yaş ortancası 3.77 yıl idi. Fiziksel özellikler açısından kız ve erkek çocuklar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptanmadı (p>0.05). Çalışmada yer alan çocukların 31'i (%37.8) ESBL(+), 27'si (%32.9) ESBL(–) ve 24'ü (%29.3) ise sağlıklı kontrol grubunda yer almaktaydı.
Yaş ve VKİ açısından çalışma grupları arasında anlamlı bir farklılık yokken (p>0.05), boy ve vücut ağırlığı değişkenleri çalışma gruplarında istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.05). Boy ve vücut ağırlığı değişkenlerinin her ikisinde de ESBL(+) ve ESBL(–) gruplarındaki çocukların ortancaları benzerken, kontrol grubundaki çocukların ESBL(+) ve ESBL(–) gruplarındaki çocuklarınkinden istatistiksel olarak anlamlı derecede fazla bulundu (p<0.05).
Çocukların diyetlerinde günlük lif tüketim ortancasının 10.00 g olduğu belirlendi. Kız ve erkek çocukların diyet bileşenleri arasında anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). ESBL(+) grup ile kontrol grubu lif ortancaları arasındaki 3.10 g'lık fark istatistiksel olarak da anlamlıyken (Z=3.909; p<0.001), ESBL(+) ile ESBL(–) grupları (Z=1.445; p=0.446) ve ESBL(–) ile kontrol grupları (Z=2.433; p=0.045) arasındaki farklar anlamlı değildi. Diyet bileşenlerinin hiçbiri ile CRP değerleri arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı (p>0.05).
Çocukların diyetlerindeki lif miktarının, ESBL(+) sonuç ile ilişkisini göstermek amacı çizilen ROC eğrisinde, eğri altında kalan alan (Area Under Curve – AUC) AUC=0.704 (%95 Güven aralığı: 0.589 – 0.818) hesaplandı. Eğri altında kalan alanının istatistiksel olarak anlamlı olduğu (p=0.002) ve günlük ortalama lif miktarının ESBL(+) sonucu belirlemede etkili olabileceği görüldü. ESBL(+) sonuç için lif miktarındaki kesim noktasının 10.27 g olduğu hesaplandı. Lif miktarının 10.27 g olarak belirlenen kesim noktasında ESBL(+) sonucu için duyarlılığının %77.4 ve seçiciliğinin % 52.9 olduğu bulundu.
Günlük ortalama 10.27 g'dan daha az lif içeriğine sahip diyeti olan çocuklarda ESBL(+) E.coli'ye bağlı ÜSE görülme riskinin ortalama 10.27 g ve daha fazla günlük lif içeriğine sahip diyeti olan çocuklara göre (OR=4.1) (%95 GA: 1.5 – 11.1) 4.1 kat daha fazla olduğu tespit edildi. SONUÇLAR:
Sonuç olarak yeterli miktarda lif almayan çocuklarda ESBL(+) E.coli'ye bağlı ÜSE görülme sıklığı artmaktadır. Bu nedenle çocuklarda yaşına uygun olarak yeterli miktarda lif alımı ESBL(+) ÜSE'den koruyucu rol oynayabilir.

Abstract:
EVALUATION OF DIETARY FIBER CONTENT AMONG CHILDREN WITH URINARY TRACT INFECTION 
INTRODUCTION 
The possible important role of gastrointestinal microbiota on the evolution of local and systemic immunity and colonic hemostasis has been shown in many studies. Also the diet and the underlying diseases may influence and modify the distribution of microorganisms in the gastrointestinal tract. A diet rich in fiber may increase beneficial bacteria. Intake of a diet rich in fiber not only increases the production of short chain fatty acids formed by microorganisms in the gastrointestinal tract, but also supress the growth of potentially pathogenic bacteria like E.coli and enterobacteriacea. Urinary tract infections (UTI) are one of the most common infections among children. Urinary tract infections are the second leading cause of admittance to Pediatric outpatient clinics. The Gram(-) bacilli are the leading causative agents of UTI in children and E.coli is the most common bacteria isolated. Among these E.coli, nearly 17.9% are found to produce extended spectrum β-lactamase (ESBL) with increasing frequency. Literature data about the effects of dietary fiber intake on urinary tract infections among children is very limited. In this study our aim was to evaluate and compare the dietary fiber content of children with UTI (acquired from community either caused by ESBL(+) bacteria or ESBL(-) bacteria) and the healthy control group.
MATERIAL and METHODS 
This study included children who were hospitalized or admitted to Pediatric outpatient clinics of Süleymaniye Children's Hospital, Department of Pediatrics from June 1st, 2017 to August 30th, 2017 with a diagnosis of UTI. Ethics Committee approved the study and informed consent was taken from all the parents of the children included. The study population was composed of three groups; Group I, 30 children with UTI caused by ESBL(+) E.coli; Group II, 30 children with UTI caused by ESBL(-) E.coli; Group III, healthy children without any history of UTI. The parents were asked to define the children's diet for a period of three days; 2 days during the week and 1 day for weekend. The average results of the 3 days diet were determined and the amount of fiber, energy, protein, carbohydrate and lipid intake was calculated using the BeBİS program. Three groups were compared regarding dietary fiber intake. MS Excel 2010, IBM SPSS 22.0 (IBM Corp. Released 2013. IBM SPSS Statistics for Windows, Version 22.0. Armonk, NY: IBM Corp.) programs were used for statistical analysis. Statistical significance level was accepted as a p value<0.05. RESULTS Eighty six children were included in the study with a median age of 5.22 years. Among the children included 71 (86.6%) were female and 11 (13.4%) male. The median age of females and males were 5.20 and 3.77 years, respectively. Regarding physical characteristics, statistically significant relation was not found (p>0.05). Thirty one (37.8%) children were included in ESBL(+) group, 27(32.9%) were in the ESBL(-) group and the control group included 24 (29.3%) children. There was not any significant difference about BMI and age among study groups (p>0.05), but a statistically significant difference was found regarding height and body weight (p<0.05). The results for height and weight in ESBL(+) and ESBL(-) groups were similar; but results were found to be statistically lower than the control group(p<0.05).
The median daily dietary fiber content was found to be 10.00 g There was not any difference about dietary characteristics between male and female children (p>0.05). The dietary fiber intake of children in ESBL(+) group was less than the control group with a median value of 3.10 g which was statistically significant (Z=3.909; p<0.001). Regarding dietary fiber intake, there was not any difference between ESBL(+) group, ESBL(–) group and the control group (Z=1.445 and p=0.446; Z=2.433 and p=0.045). We could not find any difference between the diet content and the CRP values (p>0.05). In order to evaluate the relation between dietary fiber content and urinary ESBL culture positivity, using ROC analysis, AUC (Area Under Curve) (AUC=0.704 (%95 CI: 0.589 – 0.818) was determined. AUC was found to be statistically significant and it was found that daily average dietary fiber was related to urinary ESBL culture positivity (p=0.002). The cut-off point for dietary average fiber value to detect ESBL positivity was found to be 10.27 g. For the cut-off point of 10.27 g, the sensitivity and specificity were found to be 77.4% and 52.9%, respectively. Among the children who had a daily intake of fiber less than 10.27 g, the risk of UTI with ESBL(+) E.coli was found to increase 4.1 times (OR=4.1) (%95 CI: 1.5 – 11.1).
CONCLUSION 
As a result, the frequency of UTI caused by ESBL(+) E.coli was found to be increased among children who did not ingest enough dieatry fiber. Intake of dietary fiber with an amount recommended according to the age of the infant may be a protective dietary intervention for UTI caused by ESBL(+) E.coli.