Kardiyovaskuler risk faktörlerinin ve risk skorlama sistemlerinin koroner aterosklerozu öngörmedeki yeri
The role of cardiovascular risk factors and ri̇sk scoring systems i̇n predicting coronary atherosclerosis
Yazar: SUAT GÖRMEL
Danışman: PROF. DR. CEM BARÇIN
GATA / Tıp Fakültesi / Kardiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2015
Konu: Kardiyoloji = Cardiology

Özet:
Amaç: Kardiyovasküler hastalıklar gelişmiş ülkelerde en sık mortaliteve morbidite sebebidir. Bu yüzden KVH'ye bağlı olay geçirme riski yüksek olan bireyleri saptamak ve bunlarda erken dönemde risk azaltabilmek amacıyla farklı "risk skorlama sistemleri" kullanılmaktadır. Bu çalışmada primer amaç "ciddi"koroner arter hastalığı (KAH) olan bireylerde sık kullanılan risk skorlama sistemlerinin "yüksek riski" belirleyebilme yeteneklerinin belirlenmesi vekarşılaştırılmasıdır. 
Metod: Koroner anjiografi yapılan toplam 414 hasta ardışık hasta (297'si erkek; ortalama yaş, 61.0±12,6) major risk faktörleri açısından değerlendirilerek her birinde Framingham, SCORE ve PCRAE sistemleri ile kardiyovasküler olay riski hesaplandı ve risk kategorisi belirlendi. Koroner ajjiyografide en az bir damarda >%50 darlık olması ve/veya hastaya daha önce stent takılmış ya da koroner -pass yapılmış olması "ciddi" KAH varlığı olarak kabul edildi. 
Bulgular: Hastaların 271'inde (%65.4) "ciddi" KAH saptandı. Kullanılan üç risk skorlama sistemi ROC eğrileri ile karşılaştırıldığında "ciddi KAH varlığı"nı saptayabilme açısından aralarında fark yoktu (Framingham, SCORE ve PCRAE "eğri altında kalan alan" değerleri sırasıyla 0.727, 0.694 ve 0,717; p>0.05). Bununla birlikte hastalar bireysel olarak "hafif, orta veya yüksek" risk gruplarına ayrıldıklarında PCRAE sisteminde "yüksek risk" grubunda olan birey oranı diğerlerine göre belirgin olarak fazlaydı (Framingham, SCORE ve PCRAE sistemlerine göre sırasıyla % 27.5, 37.9 ve 73.4; p<0.001). Ayrıca "ciddi" KAH bulunmasına rağmen yüksek risk kategorisine girmeyenlerin oranı Framingham, SCORE ve PCRAE sistemlerinde sırasıyla %67.8, %55.3 ve %18.0 idi (p<0.001). Klasik risk faktörleri logistik regresyon ile değerlendirildiğinde hipertansiyon, hiperlipidemi, diyabet ve renal yetmezlik varlığı ile erkek cinsiyet ciddi KAH varlığını belirlemede anlamlı faktörler olarak saptandı (X2:87.050, p<0.001).
Sonuç ve Tartışma: Koroner anjiyografi yapılan hasta popülasyonunda PCRAE skor sistemi ile "yüksek" riskli kategorisine giren hasta oranı Framingham ve SCORE sistemlerine göre belirgin olarak fazla, ciddi KAH bulunmasına rağmen "yüksek" risk grubuna girmeyenlerin oranı ise belirgin düşüktür. Bu durumun temel sebebi muhtemelen incelenen popülasyonun genele göre "yüksek" riskli olmasıdır. Bununla birlikte genel popülasyonda da klasik risk skorlama sistemlerinin yeterli olmadığı, ayrıca risk belirlenirken renal yetmezlik gibi aslında klasik risk skorlama sistemlerinde yer almayan kolay saptanabilir başka risk faktörlerinin de göz önüne alınması gerektiği söylenebilir

Abstract:
Objectives:Cardiovascular disease (CVD) is a leading cause of morbidity and mortality in developed countries. Therefore, we use different risk assessment tools in order to detect the individuals with "high risk" and manage them in earlier stages. We primarily aimed to compare these risk assessment tools regarding their ability to discriminate the patients with "severe" coronary artery disease (CAD).
Method: A total of 414 patients (297 men; 61.0± 12.6 years) who underwent coronary angiography were enrolled in the study and evaluated for major risk factors. Cardiovascular risk was defined using Framingham, SCORE and PCRAE tools and the risk category was defined for each patient. Severe CAD was defined as having >50% stenosis in at least one of the major coronary arteries and/or having previous coronary stenting or coronary by-pass surgery. 
Results: A total of 271 (65.4%) patients had severe CAD. Comparison ofROC curves of mentioned 3 risk assessment tools in terms of finding severe CAD showed no significant difference (Area under the curve of ROC curves belonging Framingham, SCORE and PCRAE tools were 0.727, 0.694 and 0,717, respectively; p>0.05). But. When the individual patients were classified as "mild", "moderate" or "high" regarding their cardiovascular risk, the number of patients in "high" risk group was significantly different with PCRAE compared to Framingham and SCORE tools (73.4%, 27.5% and 37.9 %, respectively; p<0.001). In addition, the percentage of patients who are not classified in "high risk group" despite having severe CAD was also different among these risk assessment tools (67.8% with Framingham, 55.3% with SCORE and 18.0% with PCRAE; p<0.001). Logistic regression revealed that hypertension, hyperlipidemia, diabetes mellitus, renal failure and being a male were independent factors to detect the individuals having severe CAD (X2:87.050, p<0.001).
Discussion: In the group of patients undergoing diagnostic coronary angiography, the number of patients who are classified in "high" risk group is higher, and the number of patients who are not classified in "high risk" group despite having "severe CAD is lower in PCRAE tool, compared to Framingham and SCORE risk assessment tools. The main reason may be related to high likelihood of having severe CAD of the study population. But, we may speculate that current cardiovascular risk assessment tools are not sufficient and new scoring systems are needed. In addition some other risk factors such as serum creatinine may also be considered in these risk detection systems.