XIX. yüzyılda Ankara ve Konya'da meskûn Cihanbeyli aşireti'nin sosyal ve ekonomik hayatı
Social and economic life of the meskûn Cihanbeyli tribe in Ankara and Konya in the xixth century
Yazar: FİRDEVS GÜNEŞ ÇALIŞ
Danışman: PROF. DR. MEHMET KARAGÖZ
İnönü Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Tarih = History

Özet:
Osmanlı Devleti'nin kuruluşu tartışmaları uzun süre tarihçileri meşgul etmiştir. Aşiretten-devlete şeklinde genel ve yaygın bir zemin üzerinde tartışmalar eski yoğunlukta yapılmamakla beraber bu uçları açık kabul, etkisini sürdürmektedir. Devletin kuruluş aşamasında konar-göçer olarak tabir edilen toplulukların rolü oldukça önemlidir. Kendilerine mahsus yapılanmaları ile aşiretler; idari, sosyal ve iktisadî olarak teşekkül ettiği şekliyle hayatlarını sürdürürken, devletin büyüyüp gelişmesinde konar-göçerler belli bir idarî-hukukî düzene tabi olarak iskân edilmek suretiyle imparatorluk topraklarının imar ve şenlendirmesinde önemli katkılar sağlamışlardır.
Demografik yapı bakımından çoğunluğu Kürtçenin değişik bir formunu konuşan, fakat aynı zamanda Türkmen nüfusunu da bünyesinde barındıran Cihanbeyli Aşireti kendisine bağlı aşiretlerle Anadolu coğrafyasında doğudan İç Anadolu ve oradan da batıya kadar uzanarak geniş bir alana yayılmıştır. İktisadî bakımdan devletle uyum içerisinde olan ve geliştirdiği küçükbaş hayvancılık ticaret ağı ile ülke sınırları içerisinde ekonomiye ciddi katkıları olan bu konar-göçer topluluk diğer topluluklar gibi Tanzimat sonrası yerleşik hayata geçiş politikası doğrultusunda iskân edilmiştir. İktisadî hayata olan katkıları, askerî anlamda devlete olan hizmetleri ve asayişin sağlanmasında bulundukları bölgede üstlendikleri hâmîlikleri ile Cihanbeyli ve kendisine bağlı olan aşiretler ülkede siyasî yapı içerisinde ayrı bir ahenk oluşturmuşlardır.
Anahtar Sözcükler: Cihanbeyli Aşireti, Konar-göçer, İskân, Alişan Bey.

Abstract:
Debates on the establishment of the Ottoman Empire have occupied historians for a long time. Although discussions on a general and widespread basis, from tribe to state, are not held at the same intensity as before, this open-ended acceptance continues to be effective. The role of the so-called nomadic communities during the establishment of the state is very important. Tribes with their unique structures; While they continued their lives as they were formed administratively, socially and economically, the nomads made significant contributions to the development and development of the empire's lands by settling in accordance with a certain administrative-legal order in the growth and development of the state.
The Cihanbeyli Tribe, which is mostly Kurdish in terms of demographic structure but also includes the Turkmen population, has spread over a wide area in the Anatolian geography, from the east to Central Anatolia and from there to the west, with the tribes affiliated to it. This nomadic community, which is economically in harmony with the state and has made significant contributions to the economy within the borders of the country with the small livestock trade network it has developed, was settled in line with the policy of transition to settled life after the Tanzimat, like other communities. Cihanbeyli and its affiliated tribes have created a distinct harmony within the political structure of the country with their contributions to economic life, their military services to the state and their patronage of the region in ensuring public order.
Key Words: Cihanbeyli Tribe, Nomad, Settlement, Alişan Bey.