Tekstil yüzeylerine kaplama yöntemi ile fonksiyonel özellik kazandırılması
Development of functional properties of textiles with coating method
Yazar: MERTOL TATLI
Danışman: DOÇ. DR. ARZU YAVAŞ
Pamukkale Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering

Özet:
Bilim ve teknolojinin hızlı bir şekilde ilerlemesi, artan insan ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla, birçok ürünün geliştirilebilmesine olanak sağlamaktadır. Tekstil ürünleri, askeri, uzay, tıp gibi birçok alanda yer almaktadır. Kaplama aplikasyon yöntemi ile tekstil yüzeylerine farklı özellikler kazandırılabilmektedir. Tente, branda, çadır bezi, şemsiye kumaşı, stor perde, suni deri, tıbbi örtüler, koruyucu giysiler kaplama yönteminin uygulandığı tekstil ürünlerinden bazılarıdır. Güç tutuşur, UV koruma sağlayan, su geçirmeyen nefes alabilen, koku absorblayan kaplamalar ile tekstil yüzeylerine fonksiyonel özellikler kazandırılamaktadır. Bu tez çalışmasında kaplama yöntemi ile ürünlere farklı fonksiyonel özelliklerin kazandırılması amaçlanmıştır. Koku absorblama özelliği için aktif karbon kullanılmıştır. Ucuz, yenilenebilir bir kaynak olan tarımsal atıklardan elde edilebilen aktif karbon ile kaplanan kumaşların performansları test edilmiş, optimum işlem şartları belirlemeye çalışılmıştır. Elektrik iletme özelliklerinden yaralanmak için de bakır tozu ve grafit ile pamuklu kumaşlara kaplamalar yapılmıştır. Kaplama yapılmış kumaşların fiziksel özellikleri dairesel eğilme dayanımı, su buharı geçirgenliği, hava geçirgenliği v.b) ve iletkenlik özellikleri incelenmiş; SEM görüntüleri alınmıştır.  100 g/kg aktif karbon içeren kaplama patıyla kaplanan pamuklu kumaşların kötü sigara kokusunu absorbe ettiği belirlenmiştir. Tek başına bakır tozu ile kaplama yapılan kumaşlarda elektriksel iletkenlik ölçülememiştir. Grafit ile yapılan kaplamalarda düşük konsantrasyonda elektriksel iletken özelliği tespit edilememiştir ancak yüksek konsantrasyonda pamuklu kumaşların elektriksel iletkenlik gösterdiği belirlenmiştir. En iyi elektriksel iletkenlik özellik; bakır tozu ve grafit karışımı ile kaplanan pamuklu kumaşlarda ölçülmüştür. Grafit ve bakır ilave edilmiş kaplama pastaları ile kaplanan kumaşlar iletkenlik özelliklerinin yanında işlemsiz kumaşa göre daha az kömürleşme uzunluğuna sahiptir. Bu da numunelerin kaplama sonrasında işlemsiz kumaşa göre güç tutuşma özelliğinin geliştiği anlamına gelmektedir. Grafit, bakır ve aktif karbon ile kaplama yapıldığında kaplanmış numunelerde renk değişiminin olacağı göz önüne alınmalıdır.

Abstract:
The rapid progress of science and technology enables many products to be developed in order
to meet the increasing human needs. Textile products take place in many fields such as
military, space and medicine. Different properties can be provided to textile surfaces with the
coating application method. Awning, tarpaulin, tent cloth, umbrella fabric, roller blind,
artificial leather, medical covers, protective clothing are some of the textile products where
the coating method is applied. Coating processes can provide functional properties such as
flammability, UV protection, waterproof, breathability and odor absorbency to textile
surfaces. In this thesis, it was aimed to impart different functional properties to the textile
products by coating method. Activated carbon was used for odor absorption. The
performances of the fabrics coated with activated carbon, which can be obtained from
agricultural wastes and is cheap and renewable resource, have been tested and the optimum
process conditions were determined. In order to benefit from the electrical conductivity
properties, coatings were made with activated carbon powder and graphite on cotton fabrics.
Various physical properties (such as stiffness, water vapor permeability, air permeability etc.)
and conductivity properties of coated fabrics were examined. SEM images were obtained. It
was determined that cotton fabrics coated with coating paste containing 100 g / kg of
activated carbon absorbed unwanted cigarette odor. In the coatings made with copper powder
alone, electrical conductivity in the fabrics could not be measured. Cotton fabrics coated with
the coating paste containing low graphite concentrations did not exhibit electrical conductive
properties, on the other hand; Cotton fabrics coated with the coating paste containing high
graphite concentrations displayed electrical conductivity. The best electrical conductivity
property was measured on cotton fabrics coated with a mixture of copper and graphite.
Fabrics coated with graphite and copper containing coating pastes exhibited less carbonization
length when compared with the non-treated fabric in addition to their conductivity properties.
This coating process improved the combustion properties in a positive manner in comparison
with the untreated fabric. When coated with the coating paste containing graphite, copper and
activated carbon, it should be taken into consideration that the coated samples may change
color.