Mas (moleküler markör yardımıyla seleksiyon) ve anter kültürü kullanılarak Maraş biberi tipine Phytophthora capsici'ye toleransın aktarılması
Transfering of Phytophthora capsici in Maraş pepper type by ui̇ng mas (marker assisted selection) and anther culture
Yazar: HAMİDE BOZOK
Danışman: DOÇ. DR. HASAN PINAR
Erciyes Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Anter kültürü = Anther culture ; Maraş biberi = Maraş pepper ; Moleküler markerler = Molecular markers

Özet:
Bu çalışmada, Maraş biber tipine ait ıslah hattına fitoftoraya dayanımın aktarılması amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda materyal olarak 1 adet Maraş biberi ıslah hattı (ana) ve Phytophthora capsici hastalığına dayanıklı olan P1, P2, P3, P4 ve P5 (baba) genotiplerinden melezlenmesi ve ardından 2 defa geriye melezlenmesi sonucu elde edilen melez bitkilerin tohumları (GM2) kullanılmıştır. Çalışmada 5 kombinasyona ait toplam 198 bitki öncelikli olarak fitoftoraya dayanımı için testlenmiştir. Elde edilen bulgulara göre; Maraş biberi X P1 melezine ait 27 genotipten 11 tanesi dayanıklı 16 tanesi ise hassas bulunmuştur. Maraş biberi X P2 kombinasyonuna ait toplam 18 genotip fitoftoraya dayanıklı olarak belirlenmiştir. Maraş biberi X P3 melez kombinasyonunda 17 genotipde fitoftoraya karşı dayanıklılık bandı tespit edilirken, Maraş biberi X P4 kombinasyonunda fitoftoraya dayanım bakımından 15 adet genotip dayanıklı tespit edilmiş ve Maraş biberi X P5 melez kombinasyonunda ise toplam 21 adet fitoftoraya dayanıklı genotip belirlenmiştir. Dayanıklı olarak belirlenen genotiplere ait anterler kültüre alınmış ve 5 farklı kombianasyondan toplam 90 adet double haploid bitki elde edilmiştir. Maraş biberi tipine 5 farklı fitoftoraya dayanıklı kaynaktan dayanım aktarılmaya çalışılmış ve toplamda 90 adet dayanıklı hat geliştirilmiştir. Söz konusu hatlar Maraş biber tipinde yapılacak F1 hibrit ıslahı çalışmalarında kullanılabilecek durumdadır. Çalışmanın devamında fitoftoraya dayanıklı hibrit Maraş biberi çeşidi geliştirilmesi durumunda söz konusu hastalığın oluşturduğu verim ve kalite kaybının önüne geçilebilecektir.

Abstract:
In this study, it was aimed to transfer the phytophthora resistance to the breeding line of belonging to the Maraş pepper type. For this purpose, as material; crossing of 1 Maraş pepper breeding line (mother) that are sensitive to phytophthora and P1, P2, P3, P4 and P5 (father) genotypes that are resistant to Phytophthora capsici disease Then, crossbred plants obtained with backcrossing 2 times (GM2) were used. In the study, a total of 198 plants belonging to 5 combinations were tested primarily for phytophthora resistance. According to the findings obtained of the 27 genotypes of Maraş pepper X P1 crossbred, 11 were resistant and 16 were susceptible. A total of 18 genotypes belonging to the Maraş pepper X P2 combination were determined to be phytophthora resistant. While resistance bands against phytophthora were detected in 17 genotypes in Maraş pepper X P3 crossbred combination, 15 genotype resistant genotypes were determined in Maraş pepper X P4 combination in terms of resistance to phytophthora, and a total of 21 phytophthora resistant genotypes were determined in Maraş pepper X P5 crossbred combination. The anthers belonging to the genotypes determined as resistant were cultured and a total of 90 double haploid plants were obtained from 5 different combinations. Resistance was tried to be transferred from 5 different sources to Maraş pepper type and a total of 90 resistance lines were developed. The lines in question can be used in F1 hybrid breeding studies in Maraş pepper type. In the continuation of the study, if a hybrid Maraş pepper variety resistant to Phytophthora is developed, the loss of yield and quality caused by the disease in question can be prevented.