Acil serviste hiperpotasemi ön tanısı belirlenen hastaların etyolojik açıdan değerlendirilmesi
Etiological assessment of patients who have diagnosed hyperkalemia in emergency service
Yazar: GONCA KÖKSALDI ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. YÜKSEL GÖKEL
Çukurova Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Anjiyotensin konverting enzim = Angiotensin converting enzyme ; Elektrokardiyografi = Electrocardiography ; Etyoloji = Etiology ; Hiperkalemi = Hyperkalemia ; Potasyum = Potassium ; Spironolakton = Spironolactone ; Tedavi = Treatment

Özet:
Acil Serviste Hiperpotasemi Ön Tanısı Belirlenen Hastaların Etyolojik Açıdan Değerlendirilmesi
Amaç: Potasyum denge bozukluğu hayatı tehdit eden önemli bir sorundur. Bu çalışmanın amacı; acil servise başvurduktan sonra potasyum yüksekliği teşhisi konan hastaların, hiperpotasemi nedenlerini, tedavi yaklaşımlarını ve elektrokardiyografi (EKG) ile potasyum yüksekliği arasındaki ilişkilerini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada, 1 Haziran 2012- 1 Haziran 2014 tarihleri arasında, çalıştığım mesai saatlerinde Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Balcalı Hastanesi Acil Tıp Servisi'ne başvuran, 18 yaşın üzerinde olan, 100 hasta incelenmiştir. Serum örneği yüksek potasyum içeren ve elektrokardiyografileri okunabilen hastalar çalışmaya dâhil edilmiştir. Bu hastaların potasyum değerleri, acil serviste kaldıkları süre boyunca takip edilip kaydedilmiştir. Potasyum yüksekliğine neden olabilecek faktörler tespit edilmeye çalışılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya, laboratuvar analizlerine göre hiperpotasemisi olan toplam 100 hasta alındı. Hastaların % 49'u kadın, % 51'i erkek, yaş ortalaması 65 yıl, potasyum ortalaması 6 mEq/L tespit edildi. Etyolojileri incelendiğinde ilk sırada kronik böbrek hastalığı (KBH), ikinci sırada akut böbrek yetmezliği (ABY) üçüncü sırada Anjiotensing Converting Enzim İnhibitörü (ACEİ), spironolakton kullanımı olarak saptandı. Hastaların etyolojilerine göre elektrokardiyografileri incelendiğinde V4-V5-V6 da sivri T bulgusu (T dalgası R dalgasının 2/3 ünden büyük), EKG'de hiperpotaseminin bulgusu olarak alındı. Yalancı hiperpotasemisi olan hastalarda EKG bulgusu gözlenmemiştir. KBH'sı olan hastaların % 38,2'sinde, ABY'si olan hastaların % 35,3'ünde,  spironolakton kullananların % 8,8'inde ve ACEİ kullananların % 8,8'inde EKG bulgusu saptanmıştır.
Sonuç: Acil servise başvuran böbrek hastalığı düşünülen ve hiperpotasemiye neden olabilecek ilaç kullanan hastalarda hiperpotasemi öncelikli olarak düşünülmelidir.

Anahtar Kelimeler: Hiperpotasemi, etyoloji, elektrokardiyografi, ACEİ, spirinolakton

Abstract:
Etiological Assessment of Patients Who Have Diagnosed Hyperkalemia In Emergency Service
Objective: Potassium balance disorder is a serious problem that threatens human life. The purpose of this study is evaluation of causes of getting hyperkalemia, treatment approach of hyperkalemia and relationship between hyperkalemia and electrocardiography (ECG) changes in patients who have diagnosed hyperkalemia in emergency service. 
Material and Methods: In this study, between June 1, 2012 to June 1, 2014, 100 patients were examined who presenting to Emergency Department Of Çukurova University Balcalı Hospital which is over the age of 18 during my working hours. The patients, who have high potasium level serum samples and legible ECG, were included in this study. Potassium levels in these patients, during their stay in the emergency department were monitored and recorded. In addition to this, the factor of causes of hyperkalemia were studied to determine.
Results:One hundred patients were included in this study which have hyperkalemia according to laboratory analysis. Patients are consist of 49 % female and 51 % male. Average age of whole patients is 65 years and the average potasium level is 6 mEq/L. When we examine the etiology, chronic kidney disease is in the first order, acute renal failure is in the second order and the usage of Anjiotensing Converting Enzyme Inhibitor (ACEI) and Spironolakton is in the third order. Peaked T Symptom (T wave > (2/3) R wave) in the V4-V5-V6 leads was taken into account as symptom of hyperkalemia in electrocardiography (ECG). ECG was not observed in patients with fake-hyperkalemia but ECG changes was observed in the patients, who are 38,2 % of having chronic renal disease, 35,3 % of having acute renal failure, 8,8 % of using spirinolakton and 8,8 % using ACEI.
Conclusion: Hyperpotasemia must be concluded in patient with renal disease and in patient who is under drug treatment that may cause hyperpotasemia in emergency department.