Karşılaştırmalı bir çalışma: İbn Haldun ve Karl Marx'ın iktisadi düşünceleri
A comparative study: the economic thought of İbn Khaldun and Karl Marx
Yazar: TALHA TORUN
Danışman: DOÇ. DR. RUKİYE TINAS
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ekonomi = Economics ; Siyasal Bilimler = Political Science
Dizin: Devlet = State ; Ekonomi = Economy ; Ekonomik düşünce = Economic thought ; Emek = Labour ; Emek-değer teorisi = Labor-value theory ; Marks, Karl = Marks, Karl ; İbn Haldun = İbn Haldun

Özet:
İbn Haldun ve Karl Marx toplumun genelini ilgilendiren konularda görüş bildiren iki düşünürdür. Toplumu ilgilendiren konuların başında da iktisadi alana ilişkin meseleler gelmektedir. Dolayısıyla her iki düşünürün iktisadi alana ilişkin de önemli görüşleri vardır. Günümüzden yüzlerce yıl önce yaşamış olmalarına rağmen her iki düşünürün görüşleri de hala itibar görmektedir. Bu bağlamda, bu çalışmada İbn Haldun ve Karl Marx'ın iktisadi alana ilişkin görüşleri karşılaştırmalı biçimde incelenecektir. Söz konusu inceleme sonucunda her iki düşünürün emek-değer, iş bölümü ve devletin ekonomideki yerine ilişkin görüşleri arasında var olan benzerlikler ya da mevcut farklılar tespit edilecektir.

Tez altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde her iki düşünürün hayatları ve eserlerine ilişkin kısa bilgileri yer almaktadır. İkinci bölümde İbn Haldun'un iktisadi alandaki görüşlerinin daha iyi anlaşılmasını sağlayacak olan ve Arap düşünürün sosyoekonomik görüşlerinin temellerini oluşturan bazı temel kavramlar incelenmiştir. Üçüncü bölümde İbn Haldun'un iktisadi alana ilişkin görüşleri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Dördüncü bölümde Karl Marx'ın sosyoekonomik görüşlerinin temellerini oluşturan bazı temel kavramlar incelenmiştir. Beşinci bölümde Alman düşünürün iktisadi alana ilişkin görüşleri detaylı bir şekilde incelenmiştir. Son bölümde ise söz konusu iki düşünürün emek-değer, iş bölümü ve devletin ekonomideki yerine ilişkin görüşleri karşılaştırılmıştır.
	
Son bölümdeki karşılaştırma neticesinde, her iki düşünürün emek-değer konusunda ortak fikirlere sahip olduğu kanaatine ulaşılmıştır. İş bölümüne ilişkin olarak iki düşünürün bazı noktalarda hem fikir oldukları, bazı noktalarda ise ayrıştıkları sonucuna varılmıştır. Son olarak, devletin ekonomideki yerine ilişkin olarak ise iki düşünürün tamamen farklı düşündükleri tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: İbn Haldun, Karl Marx, İktisat, Emek-Değer, İş Bölümü, Devlet

Abstract:
Ibn Khaldun and Karl Marx are two thinkers who gave opinions on issues that concern the general public. Issues related to the economic field are one of the types of issues that concern society. Therefore, both thinkers have important opinions about the economic field. Although they lived hundreds of years ago, the views of both thinkers are still respected. Thus, Ibn Khaldun and Karl Marx's views on economic field will be examined comparatively in this study. As a result of this analysis, the similarities or existing differences between the two thinkers' views on labor-value, the division of labor and the position of the state in the economic field will be determined.

The thesis consists of six chapters. The first part includes brief information about the life of Ibn Khaldun and Karl Marx and their works. In the second chapter, some basic concepts that form the basis of Ibn Khaldun's socio-economic views and which will provide a better understanding of his views in the field of economics are examined. The Arab thinkers' opinions on the economic field are analyzed in detail in the third chapter. In the fourth chapter, certain basic concepts that constitute the basis of Karl Marx's socio-economic views are examined. His opinions regarding the economic field are examined in detail in the next chapter. Finally, the views of the two thinkers about labor-value, division of labor and state's position in economy are compared in the last chapter.

As a result of the comparison in the last chapter, it is concluded that both thinkers have common ideas about labor-value. As regards the division of labor, it is concluded that the two thinkers think the same at some points and think differently at some points. Finally, it was determined that the two thinkers thought completely different about the position of the state in the economic field

Key Words: Ibn Khaldun, Karl Marx, economy, labor-value, division of labor, State