Yetişkinlerde psikolojik sermaye ile dini başa çıkma tarzları ve affedicilik ilişkisi
The relationship between psychological capital and religious coping styles and forgiveness in adults
Yazar: RAMAZAN TAŞ
Danışman: DOÇ. DR. ALİ KUŞAT
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Din = Religion ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Dini değerler = Religious values ; Pozitif psikoloji = Positive psychology ; Pozitif psikolojik sermaye = Positive psychological capital

Özet:
Bu araştırma, yetişkinlerin psikolojik sermaye düzeyleri ile dini başa çıkma tutumları ve affetme eğilimleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla tasarlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda literatür taraması yapılarak pozitif psikolojik sermaye, maneviyat, erdemler, değerler bağlamında dini başa çıkma tutumları ve pozitif karakter gücü affedicilik eğilimi ile ilgili kavramlar incelenerek kuramsal çerçeve oluşturulmuştur. Yaşamın ne hakkında ve nelerin ekseninde olmasını seçmek isterdin? sorusuyla birlikte zorlu yaşam koşullarında "Acı yakacak mı? Yoksa pişirecek mi?" ikilemi psikolojik sağlamlık, ruh sağlığı ve psikoterapi uygulamaları çerçevesinde tartışılmıştır. Değerler ve inançlar, ihtiyaçlar hiyerarşisinin neresinde konumlandığına dair farklı bir bakış ortaya koyarak araştırma sorusu olgunlaştırılmıştır.
Bu kapsamda "Affedicilik, dini inançlar; bir başa çıkma mekanizması ve manevi bir güç kaynağı olarak insanın psikolojik sağlığına ve psikolojik sermaye düzeyine olumlu katkılarda bulunabilir mi? Dini başa çıkma ve affedicilik eğilimi ile psikolojik sermaye arasında nasıl bir ilişki örüntüsü vardır? Problem cümlesiyle araştırma ilişkisel tarama modeliyle tasarlanmıştır. Sonrasında 448 yetişkinle kotalı ve tesadüfi örneklem grubundan veri toplamak amacıyla, Google Formlar aracılığıyla Kişisel Bilgi Formu, Psikolojik Sermaye Ölçeği, Dini Başaçıkma Ölçeği ve Affedicilik Ölçeği uygulanmış, elde edilen verilerin analizi SPSS 25.00 programı ve yapısal eşitlik modellemesi kullanılarak Lisrel 8.80 ile analizi yapılmıştır. Frekans analizi, Normallik testi, Pearson Korelasyon Analizi, Yem Analizi, T-testi ve Anova işlemleri kullanılmıştır.
Elde edilen bulgular doğrultusunda; kendini affetme, başkalarını affetme ve durumları affetme ile psikolojik sermaye arasında yordayıcılık etkisi söz konusudur. Affedicilik ile dini başa çıkma arasında pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Pozitif psikolojik sermayenin öncülleri arasında karakter güçleri ve manevi değerlerin yer aldığı ortaya çıkmıştır. Zorlayıcı yaşam olaylarında bireyin öz kaynaklarını korumak ve geliştirmek için manevi değerler ve pozitif erdemler ruh sağlığına olumlu katkı sağladığı sonuçlarına ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler:	Pozitif	psikoloji, dindarlık, değerler psikolojisi, karakter, manevi danışmanlık ve rehberlik.

Abstract:
This research is aimed to determine the relationship between adults' psychological capital levels and their religious coping attitudes and forgiveness tendencies. For this purpose, a theoretical framework was created by reviewing the literature and examining concepts related to positive psychological capital, spirituality, virtues, religious coping attitudes in the context of values, and positive character strength and forgiveness tendency. Along with evaluating the question "What would you like your life to be about and centered on?", the dilemma whether "the suffering hurts or heals?" in difficult living conditions is discussed within the framework of psychological resilience, mental health and psychotherapy practices. The research question was matured by presenting a different perspective on where values and beliefs are located in the hierarchy of needs.
In this context, the research was designed with the relational scanning model based on the inquiry statements such as "Can forgiveness and religious beliefs make positive contributions to a person's psychological health and psychological capital level as a coping mechanism and a source of spiritual strength?, What is the relationship between religious coping and forgiveness tendency and psychological capital?. Afterwards, in order to collect data from a quota and random sample group of 448 adults, the Personal Information Form, Psychological Capital Scale, Religious Coping Scale and Forgiveness Scale were applied through Google Forms, and the data obtained was analyzed with Lisrel 8.80 using the SPSS 25.00 program and structural equation modeling. In addition, we applied Frequency analysis, Normality test, Pearson Correlation Analysis, Feed Analysis, T-test and ANOVA procedures.
In line with the findings obtained; we observed that there is a predictive effect between self-forgiveness, forgiveness of others, forgiveness of situations and psychological capital, which indicates a significant positive relationship between forgiveness and religious coping. It has been revealed that character strengths and spiritual values are among the antecedents of positive psychological capital. Thereby, we can conclude that spiritual values and positive virtues contribute positively to mental health in protecting and developing the individual's own resources in challenging life events. 
Keywords: Positive psychology, religiosity, psychology of values, character, spiritual counseling and guidance.