Koroner arter hastalarında faktör v, protrombin, faktör XIII, β-fibrinojen, PAI-1, HPA-1, MTHFR, ACE, APO-B ve APO-E gen mutasyonlarının sıklığı
Frequency of gene mutations factor v, prothrombin, factor XIII, beta-fibrinogen, PAİ-1, HPA1, ACE, APO-B and APO-e in coronary artery patients
Yazar: GÜLŞAH DURMUŞ
Danışman: PROF. DR. NURTEN KARA ; DOÇ. DR. NEVİN KARAKUŞ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Genetik = Genetics ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Faktör XIII = Factor XIII ; Fibrinojen = Fibrinogen ; Genler = Genes ; Kan pıhtılaşma faktörleri = Blood coagulation factors ; Koroner hastalık = Coronary disease ; Metilentetrahidrofolat = Methylenetetrahydrofolate ; Mutasyon = Mutation ; Plazminojen aktivatörleri = Plasminogen activators ; Protrombin = Prothrombin

Özet:
Amaç: Koroner arter hastalarında FV, Protrombin, Faktör XIII, Beta-Fibrinojen, PAI-1, HPA1, MTHFR, ACE, ApoB ve ApoE gen mutasyonlarının sıklığının belirlenmesidir.
Materyal ve Metot: Bu çalışma 52 koroner arter hastası ve 39 sağlıklı kontrol üzerinde gerçekleştirildi. Kan örneklerinden DNA izolasyonunu takiben ilgili genlerin mutant bölgelerini içeren PZR ürünlerine biotinle işaretli proplarla hibridizasyon yapılmıştır.
Bulgular: MTHFR A1298C mutasyonu için AA: AC+CC genotipleri, ACE I/D mutasyonu için DD: II+ID genotipleri hasta ve kontroller arasında karşılaştırıldığında sırasıyla mutant genotipler ve KAH arasında bir ilişki bulunamamıştır [p=0,06, %95, OR=0,205 (0,0421-1,001)] ve [p=0,89, OR= 1,089 (0,346-3,42)]. Çalışılan diğer genlerden FVL, FV1299H/A, Protrombin, Faktör XIII, Beta Fibrinojen, HPA-1'de homozigot mutant genotipler gözlenmemiştir. PAI-1 ve MTHFR C677T genlerinde ise tüm genotipler gözlenmiştir. Bu sekiz gen için hasta ve kontroller arasında yüzde dağılımları açısından farklılık vardır ancak istatistiksel olarak anlamlı değildir. Bileşik genotipler oranı ikili genotip ACE ID ve MTHFR A1298C %56, üçlü genotip PAI-1, MTHFR A1298C ve ACE ID %53, dörtlü genotip PAI-1, MTHFR A1298C, HPA-1, ACE ID %33'dür. Bileşik genotip taşıyan KAH hastalarında kolesterol, tıkanık damar sayısı ve sigara kullanımının yüksek oranda olduğu saptanmıştır.
Sonuç: İncelenen genlere ait gözlenen mutasyonların hasta ve kontrollerde yüzde dağılımları açısından farklılık gözlenmesine rağmen hasta ve kontrol grubunda ACE ve MTHFR geni hariç sayısal eşleşme olmadığı için anlamlı bir ilişki bulunamamıştır. Ancak bileşik genotiplerin gözlendiği hasta grubunda, mutant genotipler ve çevresel faktörlerin kümülatif etkisi, KAH için tetikleyici olabilir.

Anahtar Kelimeler: Ateroskleroz; gen mutasyonu; koroner arter hastalığı

Abstract:
Aim: In the coronary artery patients is determined the frequency of gene mutations FV, prothrombin, factor XIII, beta-fibrinogen, PAI-1, HPA1, MTHFR, ACE,  ApoB and ApoE. 
Material and Method: This study was performed on with 52 coronary artery patients and 39 healthy controls. DNA isolation was performed from blood samples, and hybridization was performed with biotin marked probes to PCR products that containing the mutant genes of related region.
Results: AA: AC + CC genotypes for MTHFR A1298C mutation and DD: II+ID genotypes for ACE mutations were compared with patients and healthy controls and no correlation was found between the mutant genotypes and CAD, respectively [p=0.06, %95, OR=0.205 (0.0421-1.001)] and [p=0.89, OR= 1.089 (0.346-3.42)]. Homozygous mutant genotypes weren't observed for the other genes that FVL, FV1299H/A, Prothrombin, Factor XIII, Beta Fibrinogen and HPA-1. Also, all the genotypes were observed in PAI-1 and MTHFR C677T gene. There are differences in the percentage distribution between patients and controls for the eight genes but not statistically significant. The rate of compound genotypes that dual genotype ACE ID and MTHFR A1298C is 56%, triple genotype PAI-1, MTHFR A1298C and ACE ID is 53%, four genotypes of PAI-1, MTHFR A1298C, HPA-1 and ACE ID is 33%. High cholesterol, the number of clogged arteries and smoking rates is high in CAD patients with compound genotypes.
Conclusion: There were differences in percentace distrubition for the studied gene mutations of patients and controls but a significant correlation could not be found in the patient and control groups because of the numerical match except, ACE and MTHFR A1298C. Cumulative effects of the mutant genotype and environmental factors may be trigger for CAD in group of patients with the combined genotype. 

Keywords: Atherosclerosis; coronary artery disease; gene mutation