Michel Foucault'da iktidar analitiği ve direnme problemi
Michel Foucault's power analytic and problem of resistance
Yazar: FAİK ÖZGÜR EROL
Danışman: PROF. DR. CEMAL BALİ AKAL
İstanbul Bilgi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Hukuk Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Felsefe = Philosophy ; Hukuk = Law
Dizin: Direnme hakkı = Right to resistance ; Foucault, Michel = Foucault, Michel ; Özne = Subject ; İktidar = Government

Özet:
İktidar nosyonunu, varlık ve işlev biçimleriyle spesifik bir mevki, kurum ve özne merkezli çözümleme yaklaşımı siyaset ve hukuk felsefesinde halen yaygın bir tutumdur. Bu çalışma, iktidarı sabitleme ve özneleştirme tutumuna zıt bir yönde, iktidarın güçler alanındaki stratejik ilişkiler kavrayışı olarak M. Foucault analizini takip etmektedir. Bu amaçla iktidarı konum ve fail etrafında tanımlayan yaklaşımlara ve Foucault düşüncesinin genel güzergahına değinilen birinci bölümün ardından, ikinci bölümde modern hümanist özne sorunu eleştirel olarak irdelenmektedir. Üçüncü bölümde, hukuksal–söylemsel iktidar şemasında hukukun iktidar işlevlerinin neler olduğu araştırılmakta, güçler alanına yerleştirilmiş iktidarın savaş modeli ve yönetim modeli ayrımları Machiavelli-Nietzsche-Foucault çizgisinde belirli yönleriyle incelenmektedir. Yönetimsellik başlığında (dördüncü bölüm) modern siyasi rasyonalitede Foucault'un tespit ettiği bireyselleştirici pastorallik özelliğinin eski Ortadoğu deneyiminden türediği, modernizmin pastoral dönüşüm kodlarının klasik sömürgecilik eylemlerinde pratikleştiği savunulmaktadır. Biyopolitik yönetimselliğin çağdaş güvenlik aygıtlarının görünümü ve siyasi akıl üzerine eleştirel fikirler de bu bölüm kapsamındadır. Beşinci ve altıncı bölümler direnme sorununa yoğunlaşır: Foucault'nun eleştirel teorisinin bütün yönetimsellik ağını aktif direnme mekânı kalacak bir varsayım uzamını açtığı ve iktidar-direnmelerin cepheleştirilmek yerine simbiyotik bir ilişki biçiminde çözümlenmesi gerektiği savunulmaktadır.

Abstract:
The approach of a spesific status, institution or agency based analysis of the notion of power in its ontological and functional forms, is widely used in political philosophy and in philosophy of law. In this study, we followed Michel Foucault's analysis of power, which comprehends power as strategic relations between powers, in contrast to the subjectivize dor static attitudes towards power. In that respect, in the first chapter, we give an outline of Foucault's thought and summarize the approaches that defines power around position andagency. Then in these cond chapter, the problem of modern humanist agency is critically scrutinized. In the third chapter, the power functions of law in the legal-discoursive rights cheme are investigated and the differences between conflict model and administration model of the power in the field of powers are elaborated in some specific respect in line with Machiavelli, Nietzsche and Foucault. In the forth chapter entitle 'Governmentalization', we argue that the individuavist pastoralist character of the modern political rationale which is identified by Foucault is derived from the long standing Middle Eastern experience and pastoral transformation codes of modernity became practical in the acts of the classical colonization. Critical arguments on the appearance of modern security instruments of biopolitical governmentalization and political reasoning are also included in this chapter. There maining two chapters, the fifth and sixth chapters,focus on the problem of resistance: It is argued under these chapters that Foucault's critical theory leads an assumption that all governmentalization network to be made a space for active resistance. It is also stressed out that instead of forming two fronts from government and resistance, analysing them in a symbiotic approach must be defended.