Farklı hayvan türlerinin sütlerinde mevsimsel değişiklikler ve sağım periyotlarına göre melatonin hormonu ile vitamin A, E, D seviyelerinin belirlenmesi
Determination of vitamin A, E, D levels with melatonin hormones according to seasonal changes and milking periods in different animals
Yazar: KEZİBAN ASLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURHAYAT ATASOY
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Hormonlar ve Vitaminler, sağlıklı büyüme, gelişme ve metabolizmadaki olayların düzenli yürüyebilmesi için son derece önemli maddelerdir. Çalışmamızda melatonin hormonu ve vitamin A, E, D3 analizi yapılmıştır. Çalışmamızın materyalini 20 Simental ırkı inek, 20 Akkaraman ırkı koyun ve 20 Yerli Kıl keçisi sütü oluşturmaktadır. 
           İnek sütü melatonin seviyelerinde en yüksek değer, kış sabahında (akşam sütü) elde edilmiştir. Genel olarak sabah numunelerindeki (akşam sütü)  melatonin düzeyleri akşam numunelerindekinden (gündüz sütü) yüksek bulunmuştur. Keçilerde ortalama melatonin mevsimsel değişimi istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0,001). En yüksek melatonin değeri yaz sabahında (akşam sütü) elde edilmiştir. Koyunlarda ortalama melatoninin mevsimsel değişim göstermektedir (p<0,001). En yüksek melatonin değeri ilkbahar sabahında (akşam sütü) elde edilmiştir.
         Vitamin sonuçları ineklerde; retinol en yüksek yaz; α-tokoferol en yüksek kış; vitamin D3 en yüksek değeri yazın bulunmuştur. Keçilerde vitamin sonuçları her üç vitamin içinde ilkbahar değerleri daha yüksek bulunmuştur. Koyunlarda vitamin sonuçları retinol ilkbahar daha yüksek; α-tokoferol ilkbahar daha yüksek; vitamin D3 değeri yazın daha yüksek bulunmuştur.
            Çalışmamızda gece, gündüz ve mevsimsel faktörleri dikkate aldık. Ayrıca hormon ve vitamin seviyeleri türe, mevsimlere ve sağım zamanına göre değişkenlik göstermiştir. 

Anahtar kelimeler: Akşam, Gündüz, Işık, İnek,  Keçi, Koyun, Melatonin, Vitamin

Abstract:
Hormones and vitamins are extremely important ingredients for healthy growth, development and regularity of events in metabolism. In our study, melatonin hormone and vitamins A, E, D3 were analyzed. The material of our work consisted of 20 Simental Breed Cows, 20 Akkaraman Breeds Sheep and 20 Native Breeder Goat.
        The highest value of cow milk melatonin levels was obtained on winter morning (evening milk). In general, melatonin levels in morning samples (evening milk) were higher than in evening samples (day milk). Seasonal change in average melatonin in the goats was statistically significant (p <0.001). The highest melatonin value was obtained on summer morning (evening milk). Seasonal variation of mean melatonin demonstrate in sheep (p <0.001). The highest value of melatonin was obtained in the spring morning (evening milk).
          Vitamin results; retinol highest summer; α-tocopherol highest winter; the highest value of vitamin D3 is found in cows. The vitamin results spring values in goats were found to be higher than summer values in all three vitamins. Vitamin results; retinol was higher in spring than summer; α-tocopherol was higher in spring; The vitamin D3 value was found to be higher in summer in sheep.
          In our work, we took into consideration the night, day and seasonal factors. In addition, levels of hormones and vitamins varied according to species, seasons and milking time.

Keywords: Cow, Day, Goat, Light, Melatonin, Night, Sheep, Vitamin