Gebe kadınlarda aleksitimi ve depresyon arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determining he relationship between alexithymia and depression in pregnant woman
Yazar: YASEMİN SOYİÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HACER GÜLEN SAVAŞ
Düzce Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Kadın Hastalıkları ve Doğum Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Affektif bozukluklar = Affective disorders ; Aleksitimi = Alexithymia ; Depresyon = Depression ; Duygu ifadesi = Expressed emotion ; Gebelik = Pregnancy ; Kadınlar = Women

Özet:
Çalışma; Gebelerde aleksitimi ile depresyon arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla ilişki arayıcı, analitik desende yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'nin Batı Karadeniz Bölgesinde yer alan birüniversite hastanesinin kadın doğum polikliniğine başvuran gebekadınlar oluşturmuştur. Örnekleme Gpower analizi yapılarak belirlenen 242 gebe dahil edilmiştir. Araştırmanın verileri "Kişisel Bilgi Formu", "Beck Depresyon Envanteri" ve "Toronto Aleksitimi Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde Pearson ki-kare testi, Fisher testi Shapiro-Wilk testi Spearman Korelasyon ve çoklu lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. Yapılan analizsonucunda gebelerin %23,1'inde depresyon olduğu vedepresyon envanteri puan ortalamalarının 11,41±8.48 olduğu, %35,5'inde aleksitimi olduğu ve aleksitimi ölçeği toplam puan ortalamalarının 46,45±8,65 olduğu saptanmıştır. Aleksitimi ölçeği alt boyutlarından "duygularını tanıma zorluğu" puan ortalamalarının14.98±4,83, "duygularını ifade etme zorluğu" puan ortalamalarının 11.62±3,13, "dışa-vuruk düşünce" puan ortalamalarının ise 19.85±4,35 olduğu bulunmuştur. Gebelerin Beck Depresyon Envanteri toplam puanları ile "duygularını tanıma" zorluğu (r=0.380, p<0.05) ve "duygularını ifade etme zorluğu" (r=0.310, p<0.05)  alt boyut puanları ve Toronto Aleksitimi Ölçeği toplam puanları (r=0.338, p<0.05)arasında pozitif yönde orta düzeyde bir ilişki olduğu saptanmıştır. Gebe kadınların aleksitimik olma durumu, sosyo-demografik, sağlık ve obstetrik özelliklerinin depresyon üzerindeki değişimin yaklaşık %35,8'ini açıkladığı bulunmuştur. Buna göre depresyonun aleksitimik olmayan gebelerde aleksitimik olanlara göre 0.678 kat daha az görüldüğü, birinci trimestirde olanlarda, üçüncü trimestirde olanlara göre 3.098 kat daha fazla olduğu, ilk gebeliği olanlarda 4 ve daha fazla gebeliği olanlara göre 0.785 kat daha az olduğu saptanmıştır. Bu doğrultuda gebelikte aleksitimi ve depresyon taranmasının doğum öncesi bakım hizmetlerinin bir parçası haline getirilmesi, riskli kişilerin belirlenerek erken dönemde destek ve tedavisinin yapılması, daha büyük örneklemde ve farklı yöntemlerle gebe kadınlarda aleksitimi ve depresyonu inceleyen bilimsel çalışmaların yapılması önerilmiştir.


Anahtar kelimeler: Aleksitimi, Depresyon, Duygu İfade güçlüğü, Gebe, Kadın

Abstract:
Study; It was conducted in a descriptive design to determine the relationship between alexithymia and depression in pregnant woman. The population of the study consisted of women who applied to the obstetrics and gynecology clinic of a university hospital located in the Western Black Sea Region of Turkey. The sampling included 242 pregnant women identified by the G Power analysis. The data of the research are "Personal Information Form", "Beck Depression Inventory" and the "Toronto Alexithymia Scale". Pearson chi-square test, Fisher test, Shapiro-Wilk test, Spearman Correlation and multiple logistic regression analysis were used in the analysis of the data. As a result of the analysis, it was determined that 23.1% of the pregnant women had depression and the depression inventory mean score was 11.41±8.48, 35.5% had alexithymia and the total mean score of the alexithymia scale was 46.45±8.65. It was found that the mean score of "Difficulty Identifying Feelings", which is one of the sub-dimensions of the alexithymia scale, is 14.98±4.83, the mean score of "Difficulty Describing Feelings" is 11.62±3.13, and the mean score of "Externally-Oriented Thinking" is 19.85±4.35. Pregnant women's Beck Depression Inventory total scores and difficulty" in "recognizing their emotions" (r=0.380, p<0.05) and "difficulty in expressing their emotions" (r=0.310, p<0.05) sub-dimension scores and Toronto Alexithymia Scale total scores (r=0.338) , p<0.05) was found to be positively moderately correlated. It was found that alexithymic status, socio-demographic, health and obstetric characteristics of pregnant women explained approximately 35.8% of the change in depression. According to this, it was found that depression is 0.678 times less common in non-alexithymic pregnant women, 3.098 times more common in first trimester than third trimester, and 0.785 times lower in first pregnancy than in women with 4 or more pregnancies. In this direction, it has been suggested that screening for alexithymia and depression in pregnancy should be a part of prenatal care services, identifying risky people and providing early support and treatment, and conducting scientific studies examining alexithymia and depression in pregnant women with larger samples and different methods.


Keywords: Alexithymia, Depression, Difficuly identifying feelings, Pregnancy Pregnant, Woman