Erzurum'da eğitim aile sağlığı merkezlerine başvuran 18 yaş ve üstü kişilerde tanı konulmamış depresyon riskinin araştırılması
Investigation of the risk of undiagnosed depression in inviduals aged 18 and over WHO applied to education family HEALTH centers in Erzurum
Yazar: MEHMET DOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. KENAN TAŞTAN
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Aile sağlığı = Family health ; Aile sağlığı merkezi = Family health center ; Beck Depresyon Ölçeği = Bech depression scala ; Birinci basamak sağlık hizmetleri = Primary health care ; COVID 19 = COVID 19 ; Depresyon = Depression ; Erzurum = Erzurum

Özet:
Amaç: Erzurum'da Atatürk Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı'na bağlı olarak faaliyet gösteren eğitim tipi aile sağlığı merkezlerine başvuran, daha önce depresyon tanısı almamış olan 18 yaş ve üstü kişilerde depresyon riskinin tespit edilmesi amaçlanmıştır. 
Yöntem: Çalışma; prospektif, kesitsel ve tanımlayıcı bir araştırma olup, 1 Ocak-1 Nisan 2021 tarihleri arasında eğitim tipi aile sağlığı merkezlerine başvuran 765 kişiye yapıldı. Katılımcılara Birinci Basamak İçin Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ-BB) uygulandı. 
Bulgular: Çalışmaya katılan kişilerin BDÖ-BB puan ortalaması 4,10±3,417'ydi (min:0, maks:21) ve % 46.4'ünün (n=355) puanı ≥4'tü.  Çalışmaya katılan kişilerin yaş ortalaması 33,24±11,9'du (min:18, maks:82) ve yaş ortalamaları istatistiksel açıdan ileri derecede anlamlıydı (U=59582, p<0,001). 25-34 yaş grubu, depresyon riskinin en fazla olduğu gruptu (%38,6, n=137). Katılımcıların % 71,6'sı (n=548) kadın ve %28,4'ü (n=217) erkekti ve depresyon riski açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu (X2=0,478, p=0,489). Katılımcıların %7,3'ü (n=56) ilkokul, %7,2'si (n=55) ortaokul, %15,7'si (n=120) lise, %7,2'si (n=55) ön lisans, %48,6'sı (n=372) üniversite, %9'u (n=69) yüksek lisans ve %5'i (n=38) doktora mezunuydu. Lise (%50,8, n=61), ön lisans  (%54,4, n=30) ve doktora mezunlarında (%52,6, n=20) depresyon riski daha fazlaydı. Öğrenim durumu; ilkokul-ortaokul, lise-ön lisans ile üniversite mezunları ve üzeri olarak gruplandırıldığında; anlamlı fark mevcuttu (X2=6,208, p=0,045). Yapılan ileri analizde, lise-ön lisans mezunlarında depresyon riski daha fazlaydı (U=8249,5, p=0,013). 
Sonuç: Çalışma sonucunda katılımcıların yaklaşık yarısında depresyon riski saptanmıştır. Birinci basamak hekimlerinin, polikliniklere başvuran tüm hastalarda depresyon taraması yapmaları ve depresyon riski saptanan hastaları bir üst basamağa sevk etmeleri, erken tanı ve tedavi açısından önemlidir. 
Anahtar Kelimeler: Depresyon, Tarama, Birinci Basamak İçin Beck Depresyon Ölçeği, Covid-19

Abstract:
Objective: It was aimed at determining the risk of depression in individuals aged 18 years and over who have not been diagnosed with depression before and who apply to educational-type family health centers operating under the Department of Family Medicine at Atatürk University in Erzurum.
Methods: The study is a prospective, cross-sectional and descriptive study, and it was conducted on 765 inviduals who applied to education-type family health centers between January 1 and April 1, 2021. Beck Depression Inventory for Primary Care (BDI-PC) was administered to the participants.
Results: The mean BDI-PC score of the participants in the study was 4,10±3,417 (min:0, max:21), and 46,4% (n=355) was a score of ≥4. The mean age of the participants in the study was 33,24±11,9 (min:18, max:82) and the mean age was statistically highly significant (U=59582, p<0,001). The 25-34 age group was the group with the highest risk of depression (38,6%, n=137). 71,6% (n=548) of the participants were female and 28,4% (n=217) were male, and there was no statistically significant difference in terms of depression risk (X2=0.478, p=0,489). 7,3% (n=56) of the participants were primary school graduates, 7,2% (n=55) were secondary school graduates, 15,7% (n=120) were high school graduates, 7,2% ( n=55) were associate degree graduates, 48,6% (n=372) were university graduates, 9% (n=69) had graduate degrees, and 5% (n=38) had doctorate degrees. The risk of depression was higher in high school (50,8%, n=61), associate degree (54,4%, n=30) and doctoral graduates (52,6%, n=20). There was a significant difference when educational status was grouped as primary school-secondary school, high school-associate degree and university graduates and above (X2=6,208, p=0,045). In the further analysis, the risk of depression was higher in high school-associate degree graduates (U=8249,5, p=0,013).
Conclusion: As a result of the study, the risk of depression was determined in approximately half of the participants. It is important for primary care physicians to screen all patients who apply to outpatient clinics for depression and to refer patients with depression risk to an upper level of care for early diagnosis and treatment.
Keywords: Depression, Screening, Beck Depression Inventory for Primary Care, Covid-19