Sazlıdere barajı (İstanbul)'nda fitoplankton biyoması ve bunu etkileyen fizikokimyasal faktörlerin incelenmesi
An investigation of phytoplankton biomass and physicochemical parameters of Sazlidere dam (Istanbul) lake
Yazar: NEŞE YILMAZ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA TEMEL
İstanbul Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Temel Bilimler Ana Bilim Dalı / İç Sular Biyolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
Sazlıdere Baraj Gölü'nün fitoplanktonu ve mevsimsel değişimi ile bu değişimi etkileyen fiziksel ve kimyasal faktörler Aralık 2003- Kasım 2005 tarihleri arasında, 5 istasyondan alınan su örneklerinde aylık periyotlar halinde incelenmiştir.Sazlıdere Baraj Gölü fitoplanktonunda Bacillariophyta, Chlorophyta, Cyanophyta, Chrysophyta, Cryptophyta, Dinophyta ve Euglenophyta divizyolarına ait toplam 68 takson tespit edilmiştir. Bacillariophyta divizyosu üyeleri tür sayısı ve populasyon yoğunluğu bakımından baskın alg grubunu oluşturmuştur.Sazlıdere Baraj Gölü fitoplanktonunun mevsimsel değişimi ve yoğunluğu üzerinde fiziksel faktörlerden ışık ve sıcaklık ile kimyasal faktörlerden besin tuzları etkili olmuştur. Göl suyunun yapılan analizler sonucunda içme suyu elde edilen veya elde edilmesi planlanan yüzeysel suların su kalitesi yönetmeliğine göre sıcaklık, çözünmüş oksijen, nitrat ve ortofosfat bakımından 1. sınıf kriterini sağladığı belirlenmiştir.Fitoplankton komunite yapısı Shannon- Weaver çeşitlilik indeksi, Simpson baskınlık indeksi ve Bray- Curtis Cluster analizi uygulanarak özetlenmiştir. Sazlıdere Baraj Gölü fitoplanktonu üzerine uygulanan Shannon- Weaver çeşitlilik indeksine göre çeşitlilik indeksi yüzeyde 0.035 ile 1.059 arasında, derinliklerde ise 0.077 ile 0.861 arasında değişim göstermiştir. Bray- Curtis Cluster analizi sonuçlarına göre yüzeyde en yüksek benzerlik % 75.75 ile 2. istasyonda, Aralık 2004 ve Mayıs 2005 ayları örnekleri arasında görülmüştür. Ayrıca fitoplankton yoğunluğu ile bazı fiziksel ve kimyasal parametre değerleri arasında Spearman rank korelasyon analizi uygulanmıştır.Sazlıdere Barajı göl suyunun bileşik indeks değeri ve klorofil- a miktarının yüksek oluşu göl suyunun ötrofik karakterde olduğunu göstermesine karşın, besin tuzu miktarlarının düşük oluşu, fitoplanktonda oligotrof ve ötrof karakterli türlerin bulunuşu, oligotrofik özellikten ötrof özelliğe doğru bir geçişin sözkonusu olduğunu göstermektedir.Anahtar Kelimeler: Sazlıdere Baraj Gölü, fitoplankton, biyomas, klorofil- a, mevsimsel değişim

Abstract:
The phytoplankton biomass of Sazlıdere Dam Lake and its seasonal variation and the ınfluencing physicochemical factors were investigated during December 2003- November 2005. Samples were taken monthly from 5 sampling stations.Total of 68 taxa were identified belonging to division of Bacillariophyta, Chlorophyta, Cyanophyta, Chrysophyta, Cryptophyta, Dinophyta and Euglenophyta on phytoplankton of Sazlıdere Dam Lake. Bacillariophyta members constituted the dominant phytoplankton group in terms of both species number and density.The seasonal variation and biomass of phytoplankton of Sazlıdere Dam Lake were mostly affected by physical factors of light, temperature and mineral salts. According to the water pollution and control regulations, results of water analyses indicated that temperature, dissolved oxygen, nitrate and orthophosphate values supported classis I water quality criteria.The variation in the phytoplankton community structure was summarized by Shannon- Weaver diversity index, Simpson dominance index and Bray- Curtis Cluster analyses. According to Shannon-Weaver diversity index, the range changed among 0.035 and 1.059 on the surface water, and 0.077 and 0.861 vertically. In respect of Bray- Curtis Cluster analysis the highest similarity was % 75.75 on the surface water at station 2, between December 2004 and May 2005. In addition to this, Spearman rank correlation was carried out to reveal probable significance between phytoplankton density and some physical and chemical parameters.The high levels of compound index amounts and chlorophyll- a amounts of lake water showed lake water?s eutrophic character. But low nutrient amounts, existence of oligotrophic and eutrophic species in phytoplankton indicated that the characteristic of Sazlıdere Dam Lake changes from oligotrophic character to eutrophic character.Key Words: Sazlıdere Dam Lake, phytoplankton, biomass, chlorphyll- a, seasonal variation.