BİST ile seçilmiş Körfez ülke sermaye piyasaları arasındaki çeşitlendirme fırsatlarının analizi
Analysis of international diversification opportunities between Borsa İstanbul and selected Gulf country capital markets
Yazar: OLCAY YAMAN NACAR
Danışman: DOÇ. DR. KORAY KAYALIDERE
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Borsa İstanbul = İstanbul Stock Exchange ; Finansal piyasalar = Financial markets ; Hisse senetleri = Stocks ; Körfez ülkeleri = Gulf countries ; Sermaye piyasası = Capital market ; Sermaye piyasası araçları = Capital markets instruments ; Sermaye piyasası kurumları = Capital markets institutions

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Türkiye hisse senedi piyasası ile, Körfez İş Birliği Konseyi Üyesi, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Kuveyt, Ürdün, Umman, Katar ve Bahreyn hisse senedi piyasaları arasında uzun dönemli bir eşbütünleşme ilişkisi olup olmadığını araştırmak, Arap yatırımcılar için Türkiye sermaye piyasalarının çeşitlendirme fırsatı sunup sunmadığını tespit etmek ve yatırımcılar için yatırım kararlarını değerlendirirken faydalanabilecekleri bir kaynak sunmaktır.
Çalışmada belirtilen amaç doğrultusunda araştırma yöntemi olarak Johansen Koentegrasyon Analizi seçilmiştir. Analize başlamadan önce ülkelerin tanımlayıcı istatistikleri ve korelasyon katsayıları incelenmiş, araştırma kapsamında kullanılan ülke endekslerinin düzeyde durağan olup olmadıkları Genişletilmiş Dickey-Fuller ve Phillips Perron birim kök testleri ile araştırılmıştır. Piyasalar arasındaki olası kısa dönemli ilişkilerin tespitinde ise Wald Dışsallık/Nedensellik testlerinden yararlanılmıştır. Tarih aralığı 04.01.2006-31.12.2010, ve 05.01.2011-31.12.2015 olarak iki dönem altında incelenip, detaylandırılmıştır. Her endeks için 522 gözlem, 9 endeks için ise toplamda 4698 gözlem yapılmıştır. Türkiye'nin verileri www.borsaistanbul.com adresinden, Kuveyt'in verileri www.kuwaitse.com'dan, araştırmaya dahil edilen diğer ülkelerin hisse senedi endeksleri ise www.marketstoday.net'ten elde edilmiştir
Analiz sonucunda, Türkiye ve Körfez ekonomik birliği üyesi olan; BAE, Ürdün, Bahreyn, Katar arasında birinci ve ikinci dönemleri içeren 5'er yıllık periyodlarda %5 düzeyinde uzun dönemli denge ilişkisi (eşbütünleşme) bulunmuştur. Abu Dhabi, Dubai, Ürdün, Umman, Katar ve Türkiye arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir ve Türkiye'nin incelenen ülkeler ile uzun dönemde finansal açıdan eşbütünleşik olduğu bulunmuştur. Piyasaların aynı yönde hareket etmesi yatırımcılar için minimum risk seviyesinde maksimum getiri elde etme olanağını engellemektedir.

Abstract:
The aim of this study is to investigate whether there is a long run co-integration relationship between the Turkish Stock Market and the Gulf Co-Operation Council (GCC) member, United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Jordan, Oman, Qatar and Bahrain Stock Markets, and to provide a resource where market opportunities for diversification can be exploited when evaluating investment decisions for potential Arab Investors.
Johansen Co-Integration Method was selected as the research method for the purpose stated. Prior to the start of the analysis, Descriptive Statics and Correlation Coefficients of the countries were examined and whether the country indices used in research were stable at the level were investigated by the Augmented Dickey-Fuller and Phillips-Perron Unit Root Tests. Wald causality test was used to determine the relationships. The date range has been reviewed and detailed in two terms as 04.01.2006-31.12.2010, and 05.01.2011-31.12.2015. There were 522 observations for each index and 4698 observations for 9 indices. Turkey's data was obtained from www.borsaistanbul.com, Kuwait's data from www.kuwaitse.com and from other countries included in the survey are obtained from www.marketstoday.net.
As a result of the analysis, 5% long run cointegration relation was found between Turkey and the Gulf Economic Union member, UAE, Jordan, Bahrain and Qatar including first and second periods. Two-way causality and relationship were found between Abu Dhabi, Dubai, Jordan, Oman, Qatar and Turkey. Moreover, Turkey was found to be financially co-integrated in the long term with the investigated Stock Markets. Markets moving in the same direction prevents investors from achieving maximum returns at the minimum risk level.