Kapalı ortamda çalışan sağlık personelinin sağlık kaygısına bağlı tükenmişliklerinde psikolojik sağlamlığın aracı rolü
The mediatory role of psychological resilience in burnout due to health anxiety of health care personnel working in closed environments
Yazar: İBRAHİM ÇAKMAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ALTUĞ ÇAĞATAY
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration

Özet:
Kapalı ortamda görev yapan sağlık çalışanlarının sağlık kaygılarına bağlı olarak yaşamış oldukları tükenmişlik hallerinde psikolojik sağlamlığın etkin bir rol üstlenip üstlenmediğine ilişkin alan çalışmasıdır.
Çalışmada sağlık kaygısı, tükenmişlik ile psikolojik sağlamlık etkenlerinin bağlantılarının belirlenebilmesi amacıyla anket yöntemi uygulanmıştır. Araştırma, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Hastanesinde görev yapmakta olan 348 sağlık çalışanından toplanan verilerle yürütülmüştür. Araştırmaya katkıda bulunan sağlık çalışanlarının demografik özelliklerini belirlemek amacıyla "Kişisel Bilgi Formu", sağlık kaygısı düzeyini belirlemek amacıyla "Sağlık Anksiyetesi Ölçeği Kısa Form", tükenmişlik düzeylerini belirlemek amacıyla "Maslach Tükenmişlik Düzeyi Ölçeği", psikolojik dayanıklılıklarını belirlemek amacıyla da "Yetişkinler için Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin Analizleri Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 21 ve Analysis of Moment Structures (AMOS) 21 Graphics istatistik programları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma değişkenlerinin normal dağılım gösterip göstermediğini belirlemek üzere Kurtosis (Basıklık) ve Skewness (Çarpıklık) değerleri ile doğrusallık varsayımını kontrol etmek amacıyla saçılma diyagramı matrisi incelenmiştir. Değişkenler arası ilişkilerin tespiti için korelasyon analizinden faydalanılmıştır. Araştırma hipotezlerini test etmek amacıyla yapısal eşitlik modellemesi kullanılmıştır.
Bulgu: Psikolojik sağlamlığın sağlık kaygısı ile tükenmişlik arasındaki ilişkiye aracılık ettiği, psikolojik sağlamlık ve sağlık kaygısı değişkenlerinin kapalı ortamda çalışan sağlık personelinin tükenmişliklerine ilişkin toplam varyansın %38'ini açıkladığı bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler: Kapalı Ortam, Sağlık Personeli, Sağlık Kaygısı, Tükenmişlik, Psikolojik Sağlamlık.

Abstract:
This is a field study on whether psychological resilience plays an active role in the burnout experienced by healthcare professionals working in closed environments due to health concerns. In the study, a survey method was applied in order to determine the connections between health anxiety, burnout and psychological resilience factors. The research was conducted with data collected from 348 healthcare professionals working at Tokat Gaziosmanpaşa University Hospital. The "Personal Information Form" was used to determine the demographic characteristics of the healthcare professionals who contributed to the research, the "Health Anxiety Scale Short Form" was used to determine their health anxiety levels, the "Maslach Burnout Level Scale" was used to determine their burnout levels, and the "Psychological Resilience Scale for Adults" was used to determine their psychological resilience. Data analyses were performed using the Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 21 and Analysis of Moment Structures (AMOS) 21 Graphics statistical programs. Kurtosis and Skewness values were examined to determine whether the research variables showed normal distribution, and the scatter diagram matrix was examined to check the linearity assumption. Correlation analysis was used to determine the relationships between variables. Structural equation modeling was used to test the research hypotheses.
Finding: It was found that psychological resilience mediates the relationship between health anxiety and burnout, and that psychological resilience and health anxiety variables explain 38% of the total variance in burnout among healthcare personnel working in closed environments.

Keywords: Indoor Environment, Healthcare Personnel, Health Anxiety, Burnout, Psychological Resilience.