Otel işletmelerinde paternalist liderlik ve lider üye etkileşimi ilişkisi: Örtük liderlik ve güç mesafesinin etkisi
The relationship between paternalistic leadership and leader member exchange in hotel establishments: The effect of implicit leadership and power distance
Yazar: AYTAÇ TOPTAŞ
Danışman: PROF. DR. TAMER BOLAT
Balıkesir Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Lider-üye etkileşimi = Leader-member exchange ; Liderlik = Leadership ; Liderlik modelleri = Leadership models ; Oteller = Hotels ; Paternalistik liderlik = Paternalistic leadership ; Örtük liderlik = Implicit leadership

Özet:
Çalışmanın temel amacı, otel işletmelerinde paternalist liderlik, lider-üye etkileşimi ile örtük liderlik ve güç mesafesi arasındaki ilişkileri tespit etmektir. Araştırmada örneklem olarak, İstanbul, Balıkesir ve Çanakkale'de faaliyet gösteren dört ve beş yıldızlı aile ve şahıs işletmelerinin otel çalışanları seçilmiştir. Çalışanların verileri anket aracılığıyla toplanmış olup, bu anketlerden 380 tanesi analizlerde kullanılmıştır. Yapılan çalışmanın sonucunda, paternalist liderliğin lider-üye etkileşimi üzerinde, güç mesafesinin lider-üye etkileşimi üzerinde ve paternalist liderlik ve güç mesafesi etkileşiminin lider-üye etkileşimi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif bir etkisinin olduğu görülmüştür.

Ayrıca yapılan çalışmanın sonucunda, örtük liderlik değişkeniyle ilgili olarak yapılan ilişkisel analizde, örtük liderlik boyutlarını oluşturan-dişilik, adanmışlık, rekabetçilik, zekâ, otoriterlik, karizma ve çekiciliğin-lider-üye etkileşimi (LÜE) üzerindeistatistiksel olarak kısmi biretkisi olduğu tespit edilmiştir. Benzer şekilde paternalist liderlik ve örtük liderlik boyutları etkileşimininlider-üye etkileşimi(LÜE) üzerinde ve paternalist liderlik, güç mesafesi ve örtük liderlik boyutları etkileşiminin lider-üye etkileşimi(LÜE) üzerinde istatistiksel olarak kısmi etkisinin olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Paternalist Lider, Örtük Lider, Lider-Üye Etkileşimi, Güç Mesafesi

Abstract:
The main purpose of this study is to determine the relationship between paternalistic leadership, leader-member exchange and implicit leadership and power distance in hotel establishments. As the sample of the research, hotel employees of four- and five-star family and private enterprises operating in Istanbul, Balıkesir and Çanakkale were selected. Employee data were collected through a questionnaire and 380 of these surveys were used in the analyzes. As a result of the study, it was seen that paternalist leadership had a statistically significant and positive effect on leader-member exchange, power distance on leader-member exchange and paternalist leadership and power distance interaction on leader-member exchange.

As a result of the relational analysis of implicit leadership variable, it was found that there is a statistically partial effect of implicit leadership dimensions- femininity, dedication, competitiveness, intelligence, authoritarianism, charisma and attractiveness on leader-member Exchange. Similarly, it was found that the interaction of paternalist leadership and implicit leadership dimensions had statistically partial effect on leader-member exchange whereas the paternalistic leadership, power distance, and implicit leadership dimensions interaction had impact on leader-member exchange.

Keywords: Paternalistic Leadership, Implicit Leadership, Leader-Member Exchange, Power Distance