"Ankara Sıhhiye Orduevi'nde yemek yiyen 60 yaş üstü bireylerin genel sağlık ve beslenme durumlarının incelenmesi."
"Examination of the general health and nutrition status of women and men who aged 60 and over, eating meals in everday at the Ankara Sıhhiye Orduevi."
Yazar: AYDA OTURAK
Danışman: PROF. DR. PERİHAN ARSLAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme durumu = Nutritional status ; Hastalık = Disease ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Bu araştırma, Sıhhiye Orduevinde, üç öğün yemek yiyen 60 yaş üzeri emekli asker ve/veya yakınlarından oluşan yaşlı nüfusun beslenme ve genel sağlık durumları değerlendirilerek, bireylere sağlıkları ve beslenmeleri hakkında bilgiler vermek amacıyla planlanmış ve yürütülmüştür. Bu amaçla, araştırma örneklemi, hergün ve günün üç öğününde de yemeğini sürekli olarak orduevinde yiyen ve günlük faaliyetlerinin çoğunu orduevinde gerçekleştiren, araştırmaya katılmaya gönüllü 60 yaş üzeri 105 erkek (%52.5), 95 kadın (%47.5) toplam 200 bireyden oluşmuştur. Bireylerin genel sağlık durumları orduevi hekimi, beslenme durumları ise hazırlanan anketle araştırmacı tarafından değerlendirilmiştir. Erkeklerin yaş ortalaması 73.6±7.8 yıl iken, kadınların yaş ortalaması 75.2±7.9 yıldır. Toplam bireylerin BKİ ortalamaları 26.7±3.7 kg/m2 olup, bu ortalama kadınlarda 28.7±2.6 kg/m2; erkeklerde 24.9±3.7 kg/m2'dir (p<0.05). Şişmanlık (%64.5), hipertansiyon (%40.5) ve kalp-damar hastalıkları (%21.0) en sık görülen hastalıklardır. Şişmanlık (%88.4) ve osteoporoz (%16.8) kadınlarda daha sık görülmektedir (p<0.05). Bireyler hafif düzeyde aktiviteye (PAL değerleri 1.2±1.0'dir) sahiptirler. Bireylerin ortalama enerji alımı 2450.9±521.6 kkal'dir; enerjinin %16.3±3.6'sı proteinden, %46.5±9.6'sı karbonhidratlardan, %36.9±8.5 yağlardan gelmektedir. Süt (%58), yoğurt (%67.5), peynir (%96) türü ürünler, sebze ve meyveler (%98), ekmek ve tahıllar (%99.5) her gün ve/veya günaşırı, et (kırmızı et, tavuk eti, balık eti) (%49) ve yumurta (%69.5) haftada 1-2 kez tüketilmektedir. Bireylerin yağ, vitamin E ve sodyum (Na) günlük alım miktarlarındaki cinsiyetler arasındaki fark önemlidir (p<0.05). Beslenme sorunlarını oluşturacak olan risk faktörlerine sahip bireylerin oranı %62.0 iken, MNA'ya göre beslenme riski altında olanların oranı %0.6'dır. Sonuç olarak, bireylerin beslenme-sağlık ilişkileri konuları hakkında bilgilendirilmeye ihtiyaçları olduğu görülmüştür. Elde edilen bilgiler ışığında kurum adına resimli broşürler hazırlanmış ve bireyler besin, beslenme ve sağlık/hastalık ilişkileri konularında bilgilendirilmeye başlanmıştır.Anahtar kelimeler: Beslenme durumu, yaşlılar, hastalık.

Abstract:
This study has been conducted on 200 subjects (105 male 52.5 %, 95 female 47.5 %) aged ?60 years old who were eating 3 meals a day at Ankara Sıhhiye Orduevi. The mean age of male and female subjects were 73.6±7.8 and 75.2±7.9 years respectively. The mean BMI of total subjects were 26.7±3.7 kg/m2 and BMI of female and male subjects were 28.7±2.6 kg/m2 and 24.9±3.7 kg/m2 (p<0.05), respectively. Obesity (64.5%), hypertension (40.5%) and coronary artery diseases (21.0 %) were seen frequently among subjects. Obesity (88.4 %) and osteoporosis (16.8 %) in female subjects more than men (in order 42.9 %, 0.3 %) subjects respectively (p<0.05). Hypertension and coronary artery diseases have seen similar in female and men subjects. The Mean Physical Activity Level (PAL) of subjects was 1.2±1.0, that means mild or sedentary life style. The mean energy intake was 2450.9±521.6 kcal and 16.3±3.6 % percent of energy from proteins, 46.5±9.6% percent of energy from carbohydrates and 36.9±8.5 % percent of energy from fats. Milk (58%) and milk products as yoqurt (67.5%), as cheese (96.0%) vegetables and fruits (98%), bread and other cereals (99.5%) were consumed everyday or every other day. Meat (99%) (red meat, chicken meat, fish meat) and eggs (69.5%) were consumed as once and twice a week. Daily fat, vitamin E and sodium (Na) intake were found statistically different between men and women (p<0.05). Although, the 62 % of subjects were in the nutritional risk, according to the NRS, but 0.6 % of subjects were in unsufficient nutrition according to MNA. In conclusion, subjects in this study (women and men) need more information about health and nutrition for elderly. As a result of this study, the brochures about food, nutrition in health and diseases for elderly has been prepared.Key words: Nutritional status, elderly, disease