Liselerde okul yöneticilerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between the leadership styles of school administrators and  teachers' organizational socialization levels in high schools
Yazar: ENGİN DABAN
Danışman: PROF. DR. GÜVEN ÖZDEM
Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Liderlik = Leadership ; Lise öğretmenleri = High schools teachers ; Okul yöneticileri = School administrators ; Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Ölçekler = Scales ; Örgütsel sosyalleşme = Organizational socialization ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırmada, liselerde okul yöneticilerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu araştırma nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modelinde yürütülmüştür. Araştırmanın verileri, 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Giresun ili Merkez ilçesindeki kamu liselerinde görev yapan 291 öğretmenin görüşlerinden elde edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Liderlik Stilleri Ölçeği ve Örgütsel Sosyalleşme Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenler tarafından algılanan en yüksek liderlik stili, etik liderlik olmuştur. Öğretmenlerin, en yüksek örgütsel sosyalleşme düzeyi güç ve politika, amaç ve değerlere uyum alt boyutlarında belirlenmiştir. Okul yöneticilerinin liderlik stillerine ilişkin puanlar cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılık göstermemekte; medeni durum, branş, hizmet süresi, kurumdaki görev süresi ve okul türü değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme düzeylerine ilişkin puanlar, cinsiyet ve medeni durum değişkenine göre anlamlı farklılık göstermemekte; branş, hizmet süresi, kurumdaki görev süresi ve okul türü değişkenlerine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Okul yöneticilerinin liderlik stilleri alt boyutları ile öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme alt boyutları arasında çoğunlukla düşük düzeyde pozitif yönde anlamlı ilişki bulunmuştur. Okul yöneticilerinin dönüşümcü, öğretimsel, kültürel ve vizyoner liderlik stillerinin öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme düzeylerinin anlamlı yordayıcıları olduğu; etik liderlik stilinin öğretmenlerin örgütsel sosyalleşme düzeyleri üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, it was aimed to investigate the relationship between the leadership styles of principals and the organizational socialization level of teachers working in public high schools. In this study, a correlational survey model was adopted. Data were obtained from 291 teachers working in public high schools in Giresun in 2022-2023 academic year. Personal Information Form, Leadership Style Scale, and Organizational Socialization Scale were used as the data collection tools in the research. According to the results, the ethical leadership scores was at the highest level. Teachers reported the highest level of organizational socialization scores in the sub-dimensions of power and policy, compliance with goals, and values. The leadership style scores of principals did not differ significantly according to the gender; marital status, branch, job seniority, tenure in the institution, school type variables. Teachers' organizational socialization scores s did not differ significantly according to gender, marital status; branch, job seniority, tenure in the institution, school type variables. Low-level positive and significant relationships was found between the sub-dimensions of school principals' leadership styles and teachers' organizational socialization sub-dimensions. The transformational, instructional, cultural, and visionary leadership styles of school principals are significant predictors of teachers' organizational socialization level; it has also been determined that ethical leadership style did not have an effect on teachers' organizational socialization level.