Salâhî Abdullah Uşşâkî'nin Tahmîs-i Kasîdetü'l-Bürde adlı eseri: Edisyon-kritik
Salahaddin-i Ushâkî's takhmees of Qasîdatu'l-Burdah: Edition and critique
Yazar: ZAHİDE LALE İNCE
Danışman: DOÇ. DR. HASAN UÇAR
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Temel İslam Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Doğu Dilleri ve Edebiyatı = Eastern Linguistics and Literature
Dizin: Abdullah Salahi Uşakki = Abdullah Salahi Uşakki ; Arap dili =   ; Arap edebiyatı = Arabian literature ; Busiri = Busiri ; Kaside-i Bürde = Kaside-i Bürde ; Na`t = Na`t ; Osmanlı edebiyatı = Ottoman literature ; Tahmis = Tahmis ; Şiir = Poem

Özet:
Ünlü sûfî ve Mısırlı şair Bûsîrî'nin Hz. Peygamberi medih için yazdığı Kasîdetü'l-Bürde, İslam coğrafyasının her köşesinden âlim, sûfî ve edebiyatçıların ilgisine mazhar olmuştur. On sekizinci yüzyılda yaşamış olan Salâhaddin-i Uşşâkî, kasideye ilgi gösteren Osmanlı sûfî ve şâirlerden biridir. Salâhaddin-i Uşşâkî'nin kaside üzerine yaptığı çalışmalaran biri de tahmistir. Tahmis, herhangi bir şiire belirli şartlarda mısralar eklemek suretiyle yapılmaktadır. Uşşâkî'nin Tahmîsü Kasîdeti'l-Bürde adındaki bu eseri, yüzü aşan çalışmalarından sadece biridir. Yazma olarak bulunan bu eser, Kasîdetü'l-Bürde'nin Arapça tahmisini ve Türkçe manzum tercümesini de barındırmaktadır.
Salâhî'nin Tahmîsü Kasîdeti'l-Bürde adlı eserinin tahkikinin yapıldığı bu çalışmanın birinci bölümünde Salâhaddin-i Uşşâkî'nin hayatı, ilmî-edebî kişiliği ve eserleri tanıtılmıştır. İkinci bölümde Kasîdetü'l-Bürde'nin tarihçesi ve Kasîdetü'l-Bürde üzerine yapılan ilmî-edebî çalışmalar hakkında toplanan bilgilere yer verilip ana hatlarıyla tahmis türü tanıtılmıştır. Çalışmanın üçüncü bölümü ise eserin incelenmesine ve tahkikine ayrılmıştır. Bu bölümde tahkiki yapılan eserin önce yazara aidiyeti ve muhteva özellikleri tartışılmış, ardından çalışmada kullanılan yazma nüshalar ve takip edilen tahkik metodu bilgisine yer verilmiştir. Tahkikli metinde, nüshalardaki farklar Arapça dipnotlarla belirtilmiştir.

Abstract:
One of the Naat's of Famous Sufi and Egyptian poet al-Bûsîrî, which he wrote to praise the Prophet Mohammad is Qasîdatu'l-Burdah. This poet attracted the attention of many Sufis and men of letters who came after him. They also worked on the emotions they felt. Salâhaddin-i Ushâkî, who known as Salâhî, is famous for his Sûfî identity, had written a Tahkmees too. This work, which is only one of more than a hundred Tahkmeeses, contains the Arabic Tahkmees of Qasîdatu'l-Burdah and its Turkish verse translation.
This study, which is a critique and an edition study on Salâhî's Tahkmees of Qasîdatu'l-Burdah, consists of three main chapters. Salâhaddin Ushâkî's life, his scientific-literary personality and works are in the first chapter; the history of Qasîdatu'l-Burdah, scientific-literary studies on it and the genre of takhmees are briefly introduced in the second chapter. The third chapter, which is the main part of the study, is devoted to the examination and verification of the work. In this chapter, the authorship of the work and its content characteristics are discussed, and then information about manuscripts and the investigation method is included. The differences of the manuscripts in the edited text are noted with Arabic footnotes.