Türk nüfus hizmetleri sistemi ve MERNİS Projesi
Turk public registration services and the MERNİS Project
Yazar: LÜTFİ ALPER ÖZMEN
Danışman: DOÇ. DR. NAİL ÖZTAŞ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Yönetim ve Organizasyon (İngilizce) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Demografi = Demography ; Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: MERNİS = MERNİS ; Nüfus = Population

Özet:
Nüfus hizmetleri, vatandaş ve devlet arasındaki ilişkilerde önemli bir belirleyicidir. Birey tüm hayatı boyunca eğitim, sağlık, askerlik, güvenlik gibi pek çok alanda devlet ile ilişki içerisindedir. Bu alanlardaki işlemlerinde bireyin nüfus kayıtları önemlidir. Osmanlı İmparatorluğu döneminde tapu tahrir defterleriyle beraber tutulan nüfus kayıtları ilerleyen yıllarda Cumhuriyetinde ilan edilmesiyle birlikte sistemli bir şekilde tutulmaya başlanmıştır. Nüfus kayıtları ve nüfus olayları günümüzde ise MERNİS projesinin hayata geçirilmesi ile birlikte elektronik ortamda tutulmaya başlanmıştır.21.yüzyılda kamu yönetiminde reform çalışmaları ile bireye yönelik hizmet ve işlerde kolaylık, ucuzluk, hız ve kalite hedeflenmektedir. Bu hedeflerin gerçekleştirilmesinde de bilgi ve iletişim teknolojileri en önemli araçlardır. Gelişmiş ülkelerde vatandaş-devlet ilişkisinin önemli bir bölümü artık bilgisayar üzerinden sağlanmaktadır. Küreselleşme ile birlikte dünyada birçok ülke, kamu hizmetlerinin verildiği alanlarda bilgi ve teknolojiyi kullanarak akıllı devlet veya e-Devlet diye adlandırılan, vatandaşlarına daha hızlı, kolay ve kaliteli hizmet verebilmek için, hizmetlerini elektronik ortamdan sunabilecekleri değişik alternatifler oluşturmaktadırlar. Devlet hizmetlerinin elektronik dönüşümünü sağlamayı amaçlayan e-Devlet platformu da bu çalışmaların bir sonucudur. Bu e-dönüşüm; vatandaş, iş dünyası (tüzel kişiler) ve kamu çalışanları arasında iletişim ve etkileşimi sağlayacak potansiyeller içermektedir.Ülkemizde e-Devlet çalışmalarına öncelikle internet sitelerinin kurulması ile başlanmış, daha sonra hazırlanan e-Devlet projeleri ile geliştirilmiştir. E-devlet projelerinin başında İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü'nce yürütülen Merkezi Nüfus İdaresi Sistemi (MERNİS) gelmektedir. Bu proje ile Türkiye'deki tüm vatandaşların nüfus kayıtlarının bilgisayar ortamında saklanmasını amaçlanmaktadır. Ayrıca bu proje ile kamu kurumları arasında ortak bir bağ kurulacak ve kamu kurumlarının kendileri ile ilgili olan işlemlerde bireylerin nüfus kayıtlarına ve adres bilgilerine daha rahat ulaşmalarını sağlanacaktır. Bu proje maliyet, zaman ve bürokratik engelleri azaltmayı hedeflemektedir.Türk nüfus hizmetlerinin ve MERNİS projesinin anlatıldığı bu çalışmada, nüfus hizmetlerinin ve nüfus kayıtlarının geçmişten günümüze kadar olan süreçte nasıl geliştiği, günümüzde nüfus hizmetlerinin nasıl ve hangi şekilde ele alınmakta olduğuna, dünyadaki ve Türkiye'deki e-Devlet projelerine özelliklede MERNİS projesine, bu projenin gelişim sürecine, diğer projelere olan etkilerine ve de kamu yönetimine ne veya neler sağlayacağına ilişkin açıklamalar yer almaktadır.Anahtar Kelimeler:1. MERNİS,2. Nüfus Hizmetleri,3. Elektronik Devlet (e-Devlet),4. Kamu Yönetimi,5. Vatandaş.

Abstract:
Public registration services are an important determiner in relations between citizens and the state. Throughout his life an individual has relations with the state in various areas such as education, health, military service and security. An individual?s public registration is important in his transactions in these areas. Public registration which was kept together with those of title deed in the period of the Ottoman Empire began to be kept in a systematic way with the foundation of the Republic. And nowadays public registration and demographic events are kept in the electronic medium with the introduction of the Project MERNİS.In the 21th century, with the reforms in public administration easiness, inexpensiveness, speed and quality are aimed in services and transactions concerning individuals. Information and communication technologies are crucial means in the realization of these objectives. A significant proportion of citizen-state transactions are now carried out through computer in developed countries. With globalization, many countries in the world are utilizing information technologies in areas of public services, creating different alternatives by which they can provide their services in electronic medium so that they could provide faster, easier and more qualified service by using smart government and e-Government. E-Government platform which aims at electronic transformation of governmental services is a result of such studies. This e-Transformation embodies potentials which will provide communication and interaction between citizens, business world and public servants.In our country, e-Government studies started with the appearance of internet sites and then were improved with e-Government projects. One of the major e-Government projects is MERNİS, Central Public Registration System, which is run by the General Directorate of Population and Citizenship Transactions, the Ministry of Internal Affairs. This project makes it possible to keep public registration of all citizens in Turkey in computer medium.In addition, this project will create a connection point between public institutions and will enable them to reach public registration and address information of individuals concerning transactions of their institutions more conveniently. This project will also eliminate obstacles as to cost, time and bureaucracy.This work, in which Turk public registration services and the MERNİS project are subjects of, covers how public registration and public registration services were carried from the past to nowadays, how and on which base public registration services are handled today, e-Government projects in the world and Turkey and the MERNİS project in particular, the progress of this project, its effects on other projects and how it will contribute to the public administration.Key words:1.MERNİS,2.Public Registration Services,3.Electronic Government (e-Government),4.Public Administration,5.Citizen.