İdiyopatik granülomatöz mastit hastalarında oksidatif stres ve mononükleer lökosit DNA hasarının araştırılması
Investigation of oxidative stress and mononuclear leukocyte DNA damage in idiopathic granulomatous mastitis patients
Yazar: CEREN GÖNÜLTAŞ
Danışman: PROF. DR. ADEM AKÇAKAYA ; DOÇ. DR. HASAN DAGMURA
Bezm-i Alem Vakıf Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery

Özet:
Amaç: İdiyopatik granülomatöz mastit (İGM), memenin nadir görülen, etiyolojisi net olarak açıklığa kavuşturulamamış, kronik inflamatuar hastalığıdır. Benign bir hastalık olmasına karşın bazen komplike ve tedaviye dirençli olup nükslerle seyredebilir. Etiyolojide otoimmünite dahil birçok faktörden bahsedilmiştir. Klinik ve radyolojik olarak meme kanseri ile ayırıcı tanı yapılması gereken ve kronikleşme eğilimi nedeni ile selim meme hastalıklarından sayılmasına rağmen hastaların yaşam kalitesini olumsuz etkileyen bir hastalık olduğu için önemlidir. İdiyopatik granülomatöz mastitin ülkemizde görülme sıklığı ve bu konu hakkında yapılan çalışmalar çoğu ülkelere oranla fazlalık göstermektedir. Literatürde İGM ile  DNA hasarı ve oksidatif stresi birlikte  değerlendiren herhangi bir çalışma bulunmamaktadır. Projenin amacı, IGM hastalığının   oksidatif stres ve DNA hasarına neden olup olmadığını  göstermektir. Tedavi protokolünde net bir şemaya sahip olunamayan bu hastalıkta DNA hasarı ve oksidatif stresin varlığını göstermek; oksidatif stresin neden olduğu DNA hasarını önleyici tedavi seçeneklerinin de alternatif olabilmesine olanak sağlayacak, tedavi şemalarının geliştirilmesinde yol gösterici olabilecektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ekim 2023 – Ekim 2024 tarihleri arasında Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Genel Cerrahi Kliniği ve İstanbul Üniversitesi- Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Granülomatöz mastit polikliniğine başvuran klinik ve histopatolojik olarak kanıtlanmış granülomatöz mastit tanısı alan, etiyolojide neden bulunamayarak idiyopatik olarak değerlendirilen, son 6 ayda hiç kortikosteroid ya da immunsupresif tedavi almamış 28 hasta ve yaşları hasta grubuna benzer 27 sağlıklı kadın dahil edildi. Çalışmaya Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Etik Kurulu'ndan onay alındı. İGM hastalarından poliklinik başvurusu sırasında alınan rutin kanlara ek olarak steril koşullarda  bir adet EDTA'lı tüpe 10cc venöz kan ve ayrı bir kaba idrar örneği alınarak laboratuvara getirildi. Bu kan ve idrar örneklerinden mononükleer lökosit DNA hasarı, Total Antioksidan Seviye (TAS) ve Total Oksidan Seviye (TOS) analizleri yapıldı. Oksidatif Stres İndeksi (OSİ) hesaplandı. Hastaların sosyodemografik özellikleri, laboratuvar ve görüntüleme sonuçları da değerlendirildi. 
Bulgular: Çalışmaya alınan hastaların yaş ortalaması 37.3±5.3 iken, sağlıklı gönüllü grubunun yaş ortalaması 35.4±8.6 idi. Kontrol ve hasta grupları arasında hastaların yaşı anlamlı farklılık göstermemiştir(p=0.081). Hasta ve kontrol grubundaki kişilerin çalışma için kan ve idrar örneği verdikleri dönem ile aynı zamanda ya da en az 1 aylık yakın bir zaman içerisinde bakılan hemogram, biyokimya ve seroloji değerleri de not edildi. Hasta grubunda lökosit, nötrofil, lenfosit değeri, nötrofil/lenfosit oranı, Üre, Kreatinin, LDH ve Potasyum değeri kontrol grubundan anlamlı (p<0.05) olarak daha yüksekti. Ayrıca hasta grubunda CRP ve Sedimentasyon değerlerine de bakıldı. CRP ve Sedimentasyon değerleri ortalaması sırasıyla 23.78 ve 20.62 ile normalin üst sınırında izlendi. Hasta grubunda TOS, OSİ ve İdrar 8-Hidroksideoksiguanozin değeri kontrol grubundan anlamlı olarak daha yüksekti. (p=0.009; p=0.028; p=0.024). Kontrol ve hasta grupları arasında TAS değeri anlamlı farklılık göstermemiştir. (p=0.534) DNA hasarı için yapılan Comet Assay analizinde hasta grubunda tail intensity yüzdesi ve  tail moment değeri kontrol grubundan anlamlı olarak daha yüksek bulundu. (p=0.029; p=0.016)
Sonuç: Yapılan bu çalışma ile İdiyopatik Granülomatöz Mastit hastalığında oksidatif stres ve mononükleer lökosit DNA hasarı araştırılmıştır. Çalışmamız sonucunda İGM hastalarında plazma TOS seviyesi ile idrardaki 8-OHdG düzeyinin arttığı, Oksidatif Stres İndeksinin de belirgin düzeyde arttığı saptanmıştır. Çalışmada DNA hasarını belirlemek için; hasar tespit yöntemlerinden biri olan Comet Assay yöntemine göre DNA hasar seviyesi ölçülmüş; Tail moment ve Tail intensity oranları anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Elde edilen sonuçlar göz önünde bulundurulduğunda, İGM hastalarında oksidatif stresin ve buna bağlı olarak DNA hasarının önemli derecede arttığı, dolayısı ile oksidatif stresin azaltılması ve DNA hasarının yavaşlatılmasının İGM hastalarında alternatif bir tedavi modalitesi yaratabileceği sonucuna varılmıştır. Hastalığın oluşturduğu oksidatif stres hasarının önlenmesinde doğal ya da sentetik antioksidanların kullanımı bir seçenek olabilir.
Anahtar Kelimeler: İdiyopatik Granülomatöz Mastit, Oksidatif stres, DNA hasarı

Abstract:
Objective: Idiopathic granulomatous mastitis (IGM) is a rare, chronic inflammatory disease of the breast, the etiology of which has not been clearly clarified. Although it is a benign disease, it is sometimes complicated and resistant to treatment and may progress with relapses. Many factors, including autoimmunity, have been mentioned in the etiology. IGM is particularly important because it requires a differential diagnosis from breast cancer based on clinical and radiological findings, and although it is considered a benign breast disease due to its tendency to become chronic, it negatively affects the quality of life of patients. The incidence of idiopathic granulomatous mastitis in our country and the studies on this subject are higher than in other countries. In the literature, there is no study evaluating IGM together with DNA damage and oxidative stress. The aim of this project is to investigate whether IGM disease causes oxidative stress and DNA damage. Demonstrating the presence of DNA damage and oxidative stress in this disease, which does not have a clear scheme in the treatment protocol will allow alternative treatment options that prevent DNA damage caused by oxidative stress and may be a guide in the development of treatment protocols.
Material and Methods: The study included 28 patients who applied to Bezmialem Vakıf University Faculty of Medicine Hospital General Surgery Clinic and Istanbul University-Cerrahpaşa Medical Faculty Granulomatous Mastitis Polyclinic between October 2023 and October 2024, were diagnosed with granulomatous mastitis, confirmed clinically and histopathologically, and deemed idiopathic due to the absence of any identified etiology. These patients had not received corticosteroid or immunosuppressive therapy in the last 6 months. Additionally, 27 healthy women of similar age to the patient group were included int he study. The study was approved by the Ethics Committee of Bezmialem Vakif University Faculty of Medicine.
In addition to the routine blood taken from IGM patients during outpatient clinic admission, 10cc venous blood and urine samples were taken into an EDTA tube under sterile conditions and brought to the laboratory. Mononuclear leukocyte DNA damage, total antioxidant level (TAS) and total oxidant level (TOS) analyzes were performed from these blood and urine samples. Oxidative stress index (OSI) was calculated. Sociodemographic data, laboratory and imaging results of the patients were also evaluated.
Results: The mean age of the patients included in the study was 37.3±5.3 years, while the mean age of the healthy volunteer group was 35.4±8.6 years. The age of the patients did not differ significantly between the control and patient groups (p=0.081). Blood and urine samples were collected for the study, and hemogram, biochemistry, and serology values measured during the same period or within one month were also recorded. Leukocyte, neutrophil, lymphocyte values, neutrophil/lymphocyte ratio, Urea, Creatinine, LDH and Potassium values were significantly (p<0.05) higher in the patient group than in the control group.
In the patient group, leukocyte, neutrophil, lymphocyte counts, neutrophil/lymphocyte ratio, urea, creatinine, LDH, and potassium levels were significantly higher than the control group (p<0.05). CRP and Sedimentation values were also analyzed in the patient group. The mean CRP and sedimentation values were 23.78 and 20.62 respectively, which were in the upper limit of normal. TOS, OSI and Urine 8-Hydroxydeoxyguanosine values in the patient group were significantly higher than the control group. (p=0.009; p=0.028; p=0.024). TAS value did not differ significantly between the control and patient groups. (p=0.534) In Comet Assay analysis for DNA damage, tail intensity percentage and tail moment value were significantly higher in the patient group than in the control group. (p=0.029; p=0.016)
Conclusion:This study investigated oxidative stress and mononuclear leukocyte DNA damage in Idiopathic Granulomatous Mastitis (IGM) patients. The results revealed that IGM patients exhibited increased Total Oxidant Status (TOS), elevated urinary 8-OHdG levels, and significantly higher Oxidative Stress Index (OSI) and oxidative pressure. To assess DNA damage, parameters of DNA fragments were measured using the Comet Assay, a recognized method for detecting DNA damage; the tail moment and tail intensity ratios were found to be significantly higher. Considering these findings, reducing free radical production and slowing DNA damage could provide an alternative treatment modality for IGM patients. The use of natural or synthetic antioxidants may be an option in the treatment of the disease.
Keywords: Idiopathic granulomatous mastitis, Oxidative stress, DNA damage