Okçuluk sporcularında  stabilizasyonun ve stabilizasyonla ilişkili parametrelerin  atış performansına olan etkisinin servikal, lumbal ve skapular seviyede incelenmesi
The investigation of stabilization and stabilization related parameters in archers on shooting performance according to cervical, lumbar and scapular level
Yazar: BERK DEVELİK
Danışman: DOÇ. DR. AYNUR DEMİREL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Spor Fizyoterapistliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Boyun = Neck ; Denge = Equilibrium ; Okçuluk = Archery ; Omuz = Shoulder ; Performans = Performance ; Skapula = Scapula ; Spor = Sports ; Spor performansı = Athletic performance ; Sporcular = Sportsmen ; Statik denge = Static balance

Özet:
Bu çalışmanın amacı okçuluk sporcularında stabilizasyonun ve stabilizasyonla ilişkili parametrelerin atış performansına olan etkisinin servikal, lumbal ve skapular seviyede incelemekti. Çalışmaya 10-18 yaş aralığında en az 1 yıldır profesyonel olarak okçuluk sporuyla uğraşan 23 makaralı, 17 klasik yay kullanan toplam 40 okçuluk sporcusu dahil edildi. Sporcuların demografik bilgileri ve kas iskelet sistemi değerlendirmeleri kaydedildi. Sporcuların performansları Üst Ekstremite Kapalı Kinetik Zincir Stabilite Testi, El Kavrama Kuvveti testi ile; skapular diskinezi varlığı Lateral Skapular Kayma Testi ile değerlendirildi. Servikal seviye stabilizasyon Kranioservikal Fleksiyon Testi, skapular seviye stabilizasyon Skapular Kas Endurans Testi ile, lumbal seviye stabilizasyon Abdominal İçe Çekme Testi ve Sahrmann's Core Stabilite Testi ile değerlendirildi. Stabilizasyonla ilişkili parametreler olarak postür Corbin Postüral Değerlendirme Ölçeği ile; denge Stork Denge Testi, Üst Ekstremite Y Denge Testi ile; ağrı Omuz Ağrı ve Özürlülük İndeksi ile değerlendirildi. Atış Performansları 72 ok atışı ile 720 puan üzerinden attıkları puan olarak kaydedildi. İstatistiksel analizler için performansın iyi ve kötü olduğu gruplar arasında farkın analizi için Student-t Test, Mann-Whitney U testi, atış performansına etkili olan faktörlerin belirlenmesi için yapısal eşitlik modelinin farklı bir formu olan ikinci dereceden doğrulayıcı faktör analizi kullanıldı. Çalışmanın sonucunda modelde etkili bulunan dominant olmayan üst ekstremite uzunluğu (λ=5,185) ve dominant el kavrama kuvvetinin (λ=6,503) atış performansını iyileştirdiği bulundu (p<0,01). Skapular, servikal ve lumbal seviyelerin tamamında stabilizasyonun atış performansına etkisi olduğu bulundu. Skapular seviyenin, servikal ve lumbal seviyeye göre atış performansına etkisi daha büyük bulundu. Abdominal İçe Çekme Testi'nin yüzüstü ve sırtüstü test pozisyonları atış performansı bakımından gruplar arasında anlamlı bulundu (p<0,01). Gruplar arasında özür seviyesi, denge, postür, skapular diskinezi bakımından farklılık bulunmadı (p>0.05). Bu sonuçlara göre atış performansı geliştirilmesi için tüm seviyedeki stabilizatör kaslara yönelik egzersizlerin okçuluk sporcuların antrenman programlarında yerleştirilmesi ve okçuluğa başlanıldığı andan itibaren skapular stabilizasyona özel programların uygulanması önerilmektedir.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the effect of stabilization and stabilization-related parameters on shooting performance at the cervical, lumbal and scapular level in archers. A total of 40 archery athletes with 23 compound and 17 recurve bows aged between 10 and 18 years, who have professionally performed archery for at least 1 year were included in the study. Demographic information and musculoskeletal system evaluations of the athletes were evaluated. Performance of the athletes via Upper Extremity Closed Kinetic Chain Stability Test, Hand Grip Strength test; presence of scapular dyskinesia was evaluated via the Lateral Scapular Slide Test. Cervical level stabilization was evaluated via Craniocervical Flexion Test, scapular level stabilization was evaluated via Scapular Muscle Endurance Test, lumbar level stabilization was evaluated via Abdominal Drawing-in Test and Sahrmann's Core Stability Test. As the parameters related to stabilization, postures via Corbin Postural Rating Scale; balances via Stork Balance Test, Upper Extremity Y Balance Test; pain was evaluated via the Shoulder Pain and Disability Index. Shooting performances were evaluated with 72 target shootings and a total of 720 points. For statistical analysis, Student-t Test and Mann-Whitney U test were used to analyze the difference between groups with good and bad performance, and second-order confirmatory factor analysis, which is a different form of structural equation model, was used to determine the factors affecting shooting performance. As a result of the study, it was found that the non-dominant upper extremity length (λ=5,185) and dominant hand grip strength (λ=6,503), which were effective in the model, improved the shooting performance (p<0,01). According to the study results, the effect of stabilization on shooting performance was found in scapular, cervical and lumbar level. The effect of scapular level on shooting performance was found higher than cervical and lumbar level. The prone and supine test positions of the Abdominal Drawing-in Test were found to be significant between groups in terms of shooting performance (p<0,01). There was no significant differences between groups in terms of disability level, balance, posture, scapular dyskinesia (p>0.05). According to these results, it is recommended to include exercises for all levels of stabilizer muscles in the training programs of archery athletes in order to improve shooting performance, and to apply special programs for scapular stabilization since the athletic career started.