Azerbaycan'da meydana gelen depremlerin mekânsal istatistiksel analizi
Spatial statistical analysis of earthquakes in Azerbaijan
Yazar: TUNZALA HUSEYNOVA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH PEKKAN
Eskişehir Teknik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Yer Sistem Bilimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Deprem Mühendisliği = Earthquake Engineering

Özet:
Son yıllarda, teknolojinin de gelişmesi ile deprem çalışmalarında CBS tabanlı
istatistiksel analizlerin kullanımında bir artış olmuştur. Tez çalışması kapsamında;
Azerbaycan bölgesi sismotektonik bakımdan incelenerek, Coğrafi Bilgi Sistemleri ve
mekânsal istatistik yöntemler kullanılarak depremselliği ortaya çıkarılmıştır. Yapılan
mevcut çalışmalar incelenerek, bölgenin tektonik yapısı, depremselliği, tarihsel
dönemlerde meydana gelen depremler incelenmiştir.
Coğrafi Bilgi Sistemleri ve Mekânsal İstatistik gibi gelişen teknolojiler, bölgenin
depremselliğinin incelenmesinde büyük önem taşıyordur. Bu amaçla, Azerbaycan'da
meydana gelen deprem verilerine göre, bazı istatistik teknikler kullanılarak deprem
noktaları üzerinde farklı mekânsal analiz çalışmaları yapılmıştır. Bu analizlerin
gerçekleşmesi için son yıllarda daha da yaygın olarak kullanılan Coğrafi Bilgi Sistemleri
yazılımlarından olan ArcGIS programından kullanılmıştır. Yapılmış olan mekânsal
istatistik analizler: Morans I (Spatial Autocorellation), Getis – Ord General G
(High/Low Clustering), Anselin Local Moran's I (Cluster and Outlier Analysis), Hot
Spot Analysis (Getis-Ord Gi*) ve Kernel Yoğunluk Analizleridir. Tez çalışmasında,
büyüklüğü 4.50'e eşit ve 4.50'den büyük olan depremlerin mekânsal olarak
kümelenmeleri ve tektonik zonlarla ilişkilendirilmesi amaçlandırılmıştır.

Anahtar kelimeler: Azerbaycan, Deprem, Coğrafi Bilgi Sistemleri, Mekânsal
İstatistik.

Abstract:
In recent years, with the development of technology, there has been an increase in
the use of GIS-based statistical analyzes in earthquake studies. Within the scope of the
thesis; seismotectonics of the Azerbaijan region was investigated and the seismicity was
determined by using Geographical Information Systems and spatial statistical methods.
Tectonic structure of the region, seismicity and earthquakes occurred in historical
periods were analyzed by examining the existing studies.
Developing technologies such as Geographic Information Systems and Spatial
Statistics are of great importance for the seismicity of the region. For this purpose,
according to the data obtained from Azerbaijan State Seismology Service Center,
different spatial analysis studies were performed on earthquake points using some
statistical techniques. For the realization of these analyzes, ArcGIS program, which is
recently one of the most widely used Geographical Information Systems software, has
been used. The applied spatial statistical analyses are Spatial Autocorellation (Morans
I), Get - Ord General G (High / Low Clustering), Anselin Local Moran's (Cluster and
Outlier Analysis), Hot Spot Analysis (Getis-Ord Gi *) and Kernel Density Analysis. In
the thesis, spatial clustering of earthquakes with magnitudes equal or greater than 4.50
and tectonic zones are aimed to be correlated.

Keywords: Azerbaijan, Earthquake, Geographical Information Systems, Spatial
Statistics.