Bazı açil tiyoüre türevlerinin diyabet ile ilişkili enzimler üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation the effect of some acylthiourea derivatives on diabetes-associated enzymes
Yazar: BÜKRE YAREN ERTANO
Danışman: PROF. DR. ORHAN ERDOĞAN ; DOÇ. DR. YELİZ DEMİR
Atatürk Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Moleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
Amaç: Bu çalışmada koyun böbrek dokusundan elde edilen diyabet ile ilişkili enzimler olan Aldoz Redüktaz (AR) ve Sorbitol Dehidrogenaz (SDH) ile ticari olarak satın alınan α-Glikozidaz enzimlerinin aktivitesi üzerine bazı açil tiyoüre türevlerinin inhibisyon etkisininin belirlenmesi amaçlanmıştır.
Yöntem: Bu çalışma kapsamında AR ve SDH enzimleri çeşitli kromatografik teknikler kullanılarak saflaştırıldı. Ayrıca ticari olarak alınan α-Glikozidaz enzimleri ile AR ve SDH enzimlerin aktivitesi üzerine bazı açil tiyoüre türevlerinin inhibisyon etkisi araştırıldı. Bu bileşikler için % Aktivite-[I] grafikleri çizilerek IC50 değerleri bulundu. Ayrıca bu bileşikler için Lineweaver-Burk grafikleri kullanılarak Ki değeri ve inhibisyon şekli belirlendi. 
Bulgular: Yapılan çalışmalar sonucunda, saflaştırılan AR ve SDH enzimleri ile ticari olarak satın alınan α-Glikozidaz enzimlerinin aktivitesi üzerine bazı açil tiyoüre bileşikleri mikromolar seviyede inhibisyon etkisi göstermiştir. AR ve SDH enzimleri üzerine 2c (AR için Ki: 0,200 ±0,024 M; SDH için Ki: 0,247 ±0,014 M) bileşiği, α-Glikozidaz enzimi üzerine 2g (Ki: 0,055±0,01 M) bileşiği en iyi inhibitör özelliği göstermiştir.
Sonuç: Yapılan bu çalışma sonucunda, açil tiyoüre bileşiklerinin diyabetle ilişkili bu enzimler üzerine etkili bir inhibisyon sergilemesinden dolayı bu hastalıkların tedavisinde ilaç ön maddesi olarak kullanılma potansiyeline sahiptir.

Anahtar Kelimeler: Diyabet İlişkili, Açil Tiyoüre, Aldoz Redüktaz Sorbitol Dehidrogenaz, α-Glikozidaz

Abstract:
Purpose: In this study, it was aimed to determine the inhibitory effect of some acyl thiourea derivatives on the activity of diabetes-related enzymes Aldose Reductase (AR), Sorbitol Dehydrogenase (SDH) and commercially purchased α-Glycosidase enzymes obtained from sheep kidney tissue.
Method: In this study, AR and SDH enzymes were purified using various chromatographic techniques. In addition, the inhibition effect of some acyl thiourea derivatives on the activity of commercially available α-Glycosidase enzymes and AR and SDH enzymes was investigated. IC50 values were found for these compounds by plotting % Activity-[I] graphs. In addition, Ki constants and inhibition types were determined for these compounds using Lineweaver-Burk plots.
Findings: As a result of the studies, some acyl thiourea compounds showed inhibition effect at micromolar level on the activity of purified AR and SDH enzymes and commercially purchased α-Glycosidase enzymes. 2c (Ki for AR: 0.200 ±0.024 M; for SDH: 0.247 ±0.014  M) compound on AR and SDH enzymes, 2g (Ki: 0.055±0.01 M) compound on α-Glycosidase enzyme is the best inhibitor feature showed.
Results: As a result of this study, acyl thiourea compounds have the potential to be used as a drug precursor in the treatment of these diseases due to an effective inhibition of these diabetes-related enzymes.

Key Words: Diabetes Associated, Acyl Thiourea, Aldose Reductase Sorbitol Dehydrogenase, α-Glycosidase