Mersin körfezindeki deniz suyu kalitesinin istatistiksel olarak incelenmesi ve uydu verilerinin değerlendirilmesi
Statistical analysis of sea water quality and evaluation of satellite data in Mersin gulf
Yazar: MEHMET AŞKINER
Danışman: PROF. DR. A. CEMAL SAYDAM
Hacettepe Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Çevre Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Deniz Bilimleri = Marine Science ; Çevre Mühendisliği = Environmental Engineering ; İstatistik = Statistics

Özet:
Üç tarafı denizlerle çevrili olan ülkemizin, mevcut deniz kaynaklarını akılcı ve sürdürülebilir bir yöntemle kullanabilmesi, sosyo-ekonomik kalkınma açısından çok önemlidir. Denizlerimizi sahiplenmenin ve onlardan doğru şekilde yararlanmanın en önemli aşaması ise batimetrik ve oşinografik özelliklerinin iyi tanımlanmasının yanı sıra, kirlilik yükünün de çok iyi analiz edilmesidir.Bununla birlikte, ülkemizin taraf olduğu Barselona Sözleşmesi ve Bükreş Sözleşmesi gibi uluslararası sözleşmeler ve bu sözleşmelere Avrupa Birliği'nin yürürlüğe koyduğu direktiflerde atıfta bulunması, yaptırımları açısından izleme çalışmalarının önemini daha da arttırmaktadır.Öte yandan, ülkemizdeki deniz çevresi izleme çalışmaları farklı kurumlar tarafından dağınık halde yapılmakta ve izleme sonuçları yasa koyucular ve uygulayıcılar tarafından etkin olarak değerlendirilememektedir.Bu tez çalışmasında, Akdeniz'de Uzun Süreli Kirlilik İzleme Projesi (MED POL) kapsamında Mersin Körfezi deniz suyunun çeşitli yerlerinden ve derinliklerinden elde edilen veri setleri Statgraphics Plus İstatistik Programı ile analiz edilmiş, analizler sonucunda elde edilen uç değerler (outliers) internet üzerinden yayınlanan uydu görüntüleri ile karşılaştırılmıştır. Yapılan çalışmalar ile ötrofikasyona neden olan bileşenlerin yalnızca kara kökenli kirleticilerden değil, atmosferik girdilerden de oluştuğu ileri sürülmüştür.Anahtar Sözcükler: Mersin Körfezi, Deniz Stratejisi Çerçeve Direktifi, Barselona Sözleşmesi, MED POL, Ötrofikasyon, Kirlilik İzleme,

Abstract:
The ability to use the existing marine resources of our country, which is surrounded on three sides by sea, in a rationalist and sustainable way, is very substantial in terms of socio-economic development. The most important stage of taking possession of our seas and utilization of them in a right manner is to well define oceanographic and bathymetric features as well as to analyze pollution load very well.Furthermore, international conventions like the Barcelona Convention and the Bucharest Convention and the fact that these Conventions are being referred in the directives put into force by European Union, make the monitoring activities more important in terms of their commitments.On the other hand, monitoring activities of the marine environment in our country are sporadically executed by different instuitions and the results of them cannot be evaluated by law-makers and law enforcement personnel in an effective manner.In this thesis, the data set that was collected from different locations and depths of Mersin Bay sea waters within the scope of The Programme for the Assessment and Control of Pollution in the Mediterranean (MED POL) have been analyzed by the Statgraphics Plus Software, and the outliers of the results of the analysis have been compared with the satellite images published on internet. With executed studies, it is come up with that the components causing eutrophication consist of not only the land-based sources, but also the atmospheric inputs.Keywords: Mersin Bay, Marine Strategy Framework Directive, Barcelona Convention, MED POL, Eutrophication, Pollution Monitoring.