Türkiye'de özel televizyon kanallarının ana haber bültenlerinde şiddet olgusu
Violence in Turkish private television channels prime time news
Yazar: M. TAHİR KARABOĞA
Danışman: DOÇ.DR. YAŞAR ERJEM
Mersin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Sosyoloji = Sociology ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Bu çalısma, Türkiye'de özel televizyon kanallarında yayımlanan ana haberbültenlerinde siddettin ne sıklıkta yer aldıgını ve siddet içeren haberlerin nasıl sunuldugunuortaya koymaya çalısmaktadır.Bu arastırmanın verileri Türkiye'deki özel televizyon kanallarından, Kanal D,Star, Show ve Flash televizyonlarında 4 Eylül 2005 ile 30 Aralık 2005 tarihleri arasındayayınlanan aksam ana haber bültenlerinin video kayıtlarından olusmaktadır. Her birtelevizyon kanalı için 7 günlük haber bülteni tesadüfi olarak seçilmistir. Böylece, dörtkanaldan toplam olarak 28 haber bülteni ve 479 haberden olusan bir örnekleme ulasılmıstır.Bu örneklemde Kanal D 127, Flash TV 106, Show TV 127 ve Star TV 119 haber ile yeralmıstır.Çalısma temel olarak betimsel bir çalısmadır. Haber metinlerinin analizitelevizyon kanalı, haberin türü, haberin siddet içerip içermemesi, haberlerdeki siddet türlerive siddet ögeleri degiskenleri üzerinden yürütülmüstür. Bu degiskenlerin ise vuruktanımlamalarından yola çıkılarak her haber kodlanmıs ve veriler SPSS (Statistical Package forSocial Sciences) ortamında, arastırma sorularını yanıtlamak üzere betimsel analize tabitutulmustur. Ayrıca seçilen 28 örnek haber üzerinden, televizyon haberlerindeki siddetinsunumu haber baslıkları, görüntü özellikleri ve dil özellikleri açısından incelenmistir.Bulgular özel televizyon kanallarının ana haber bültenlerinin birçok haber türündeyüksek oranda fiziksel, sözel ve görsel siddet içerdigini göstermistir. Sadece kriminal haberlerdegil diger haber türlerinde de, (örnegin, siyaset, magazin, saglık ve dini haber türlerinde)siddet içerigine rastlanmıstır. Haber bültenlerinde en çok tekrarlanan haber türü kriminalhaber olarak belirlenmistir. Üç siddet türü içinde görsel siddetin ilk sırada yer aldıgıgözlemlenmistir.Arastırmanın bulguları, haberlerin yüksek oranda siddet içermesinin kamu yararıaçısından ne gibi olumsuz sonuçlar getirebilecegi, haberlerin sunum biçimi ile siddetintoplumsal alanda yaygınlasabilecegi boyutlarında tartısılmaktadır. Arastırma bulguları bilgimerkezli haber anlayısından izleyicilerin duygularını hedefleyen görsel sov ve eglence(eglenceli-siddet) merkezli bir anlayısa dogru bir degisim yasanmakta oldugunugöstermektedir.

Abstract:
This study explores the frequencies and presentation of violence in prime timenews on private television channels in Turkey.Data have been gathered from prime time news on the four of private televisionchannels in Turkey called Kanal D, Star, Show and Flash TV between 4th of September and30th of December in 2005. For each television channel 7 days of prime time news have beenselected randomly. As a result, a sample of 479 news has been achieved including 28 primetime news programs of four television channels. In this sample television channels have beenrepresented as following: Kanal D with 127, Flash TV with 106, Show TV with 127 and StarTV with 119 news.Present study is a descriptive study. Content of television news has been analyzedthrough the variables called name of television channel, type of the news, violence inclusion,type of the violence and violence elements included. Data have been coded with the help ofoperational definitions of the variables and analyzed at SPSS (Statistical Package for SocialSciences) by following the research questions. In addition, on a sample of 28 news,presentation of violence in news has been analyzed through heads of the news, picture andlanguage features of these news.Findings have showed that various types of television news included high rates ofphysical, oral and visual violence. It is founded that not only in criminal news but also inother types of news such as political, magazine, health and religious news include some kindof violence. The criminal news has appeared as mainly repeated type of news. Visual violencehas appeared largely among the other types of violence.The findings of the study have been discussed through the effects of high rates ofviolence in news on public interest and reproduction of violence in society. It was detectedthat broadcasting conception of television has been changing from information centeredbroadcasting to happy violence broadcasting.