Astımlı çocuklarda orofasiyal disfonksiyonların tespiti ve ağız sağlığına bağlı yaşam kalitesinin değerlendirilmesi
Determination of orofacial dysfunctions and evaluation of oral health-related quality of life in asthmatic children
Yazar: BUKET CEYLAN ÇALIK YILMAZ
Danışman: PROF. DR. ALEV ALAÇAM
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Diş Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Astım = Asthma ; Ağız sağlığı = Oral health ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Çocuk hastalıkları = Child diseases ; Çocuklar = Children ; Ölçekler = Scales

Özet:
Astım çocukluk çağının en yaygın kronik hastalıklarından biridir. Bu çalışmada astım tanılı çocuklarda orofasiyal kas disfonksiyonun ağız sağlığına bağlı yaşam kalitesi üzerinde etkilerinin incelenmesi amaçlandı. Çalışmaya 8-10 yaş arasında 79 astım tanılı ve 79 sağlıklı olmak üzere toplam 158 katılımcı dahil edildi. Astım tanılı katılımcılar kontrollü ve kontrolsüz astım gruplarına ayrıldı. Çalışmaya alınan tüm çocukların orofasiyal kas disfonksiyonları "Nordic Orofacial Test and Screening" (NOT-S) ile, ağız sağlığına bağlı yaşam kalitesi Çocuk Algı Ölçeği (CPQ8-10) ile değerlendirildi. Çalışma verilerinde kesikli sayısal değişkenler Kolmogorov-Smirnov testiyle incelendi. Gruplar içerisindeki NOT-S ve CPQ8-10 skorlarındaki farklılıklar ve korelasyonlar sırasıyla Mann-Whitney ve Spearman korelasyon testleri kullanılarak değerlendirildi. NOT-S dağılımı ve her grup için CPQ8-10 derecelendirmeleri Ki-Kare testi ile değerlendirildi. Astımlı çocuklar sağlıklı çocuklarla karşılaştırıldığında NOT-S anamnez, klinik muayene ve toplam skorları istatistiksel anlamlı olarak daha yüksek bulundu (p<0.001). Kontrolsüz astım grubu verileri de kontrollü astım grubuna göre istatistiksel olarak önemli idi.(p<0.001). Astım grubu CPQ8-10 tüm alanlarda kontrol grubuna göre daha yüksek skorlara sahipti. Kontrolsüz astım grubu CPQ8-10  verileri kontrollü astım grubuna göre istatistiksel olarak önemli idi (p<0.001). Astım tanılı grupta NOT-S ve CPQ8-10 skorlarının korele olduğu görüldü. NOT-S skorları arttıkça CPQ8-10 skorlarının da arttığı kaydedildi. Bu korelasyon astımlı çocuklarda orofasiyal kas disfonksiyonlarının ağız sağlığına bağlı yaşam kalitesini sağlıklı çocuklara göre daha fazla etkilediğini göstermektedir.

Abstract:
Asthma is one of the most common chronic diseases of childhood. The aim of this study was to investigate the effects of orofacial muscle dysfunction on oral health-related quality of life in children with asthma. A total of 158 participants, 79 diagnosed with asthma and 79 healthy, were included in the study. Participants diagnosed with asthma were divided into controlled and uncontrolled asthma groups. The orofacial muscle dysfunctions and oral health-related quality of life of all children included in the study were evaluated with Nordic Orofacial Test and Screening (NOT-S) and Child Perception Scale (CPQ8-10). In the study data, discrete numerical variables were analyzed with the Kolmogorov-Smirnov test. The differences and correlations in the NOT-S and CPQ8-10 scores within the groups were evaluated using Mann-Whitney and Spearman correlation tests, respectively. The NOT-S distribution and CPQ8-10 ratings for each group were evaluated with Chi-Square test. When children with asthma were compared with healthy children, NOT-S anamnesis, clinical examination and total scores were found to be statistically higher (p <0.001). Non-controlled asthma group data were also statistically significant compared to the controlled asthma group (p <0.001). The asthma group CPQ8-10 had higher scores in all areas than the control group (p <0.001). In the group diagnosed with asthma, the NOT-S and CPQ8-10 scores were correlated. It was noted that as the NOT-S scores increased, the CPQ8-10 scores increased. This correlation shows that in children with asthma, orofacial muscle dysfunctions affect the quality of life related to oral health more than healthy children.