Sestrin protein ailesinin dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu hastalığındaki biyokimyasal fonksiyonu
Biochemical function of the sestrin protein family in attention deficit and hyperactivity disorder​
Yazar: ELİF EZGİ ÇEVİKER
Danışman: PROF. DR. ESER KILIÇ
Erciyes Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı / Tıbbi Biyokimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Biyokimya = Biochemistry

Özet:
SESTRİN PROTEİN AİLESİNİN DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU HASTALIĞINDAKİ BİYOKİMYASAL FONKSİYONU
Elif Ezgi ÇEVİKER
Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü 
Tıbbi Biyokimya Anabilim Dalı
Yüksek Lisans Tezi, 2024
Danışman: Prof. Dr. Eser KILIÇ
ÖZET 
Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu temelde dikkat eksikliği, hiperaktivite ve dürtüsellik belirtileri ile kendini gösteren biyokimyasal temellere ve farklılıklara da dayanan nörogelişimsel bir bozukluk olduğu bilinmektedir. 
Sestrinler, özellikle strese maruz kalan hücrelerde biriken, etki alanları, biyokimyasal fonksiyonları henüz net tanımlanmamış 3 tip proteindir. 
Sestrin proteinlerinin serum seviyelerinin tayini ile birlikte DEHB tanısının ve hastalığın patogenezindeki olası rolünün değerlendirilmesi hedeflenmektedir.
Hasta grubu DEHB tanısı konmuş 29 erkek bireyden ve kontrol grubu sağlıklı bireylerden seçilen 29 erkek tarafından oluşturuldu. Serum Sestrin protein seviyeleri ELISA kitleri ile çalışılarak değerlendirildi.
Hasta grubunun serum Sestrin-1 ve Sestrin-3 değerleri, kontrol grubuna göre numerik olarak yüksek ölçüldü, fakat değerler arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi (p=0.846, p=0.680). Hasta grubunun serum Sestrin-2 değerleri, kontrol grubunun değerlerine göre numerik olarak düşük ölçüldü, aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlı değildi (p=0.950).  Korelasyon analizlerinde, hasta ve kontrol grupları kendi aralarda Sestrin-3 ve Sestrin-1 değişkenleri arasında pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyonlar tespit edilirken (p=0.013, r=0.4567; p<0.001, r=0.6108), hasta ve kontrol grupları Sestrin-2 ve Sestrin-1, ve Sestrin-3 ve Sestrin-2 değişkenleri arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyon tespit edilmemiştir (p=0.313, r=-0.1941 & p=0.197, r=0.2468; p=0.998, r=-0.0005 & p=0.341, r=0.1833).
DEHB'li bireylerde, biyokimyasal farklılıkların olduğu bilinmektedir.  Yapılan bu çalışma ile Sestrin proteinlerinin DEHB hastalarında nörogelişimsel durumlardaki serum düzeylerindeki numerik değişikliklerinin ve aralarındaki korelasyonların ortaya konulması ile birlikte DEHB tanısının ve hastalığın patogenezindeki olası rolü ortaya konulmaya çalışıldı. 
Anahtar Kelimeler: Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu, Sestrin-1, Sestrin-2 ve Sestrin-3

Abstract:
BIOCHEMICAL FUNCTION OF THE SESTRIN PROTEIN FAMILY IN ATTENTION DEFICIT AND HYPERACTIVITY DISORDER
Elif Ezgi CEVIKER
Erciyes University Institute of Health Sciences
Department of Medical Biochemistry
Master Thesis, 2024
Advisor: Prof. Dr. Eser KILIÇ
ABSTRACT
It is known that Attention Deficit Hyperactivity Disorder is a neurodevelopmental disorder based on biochemical bases and differences that manifest itself with symptoms of attention deficit, hyperactivity and impulsivity.
Sestrins are three types of proteins that accumulate especially in cells exposed to stress, and whose domains and biochemical functions are not yet clearly defined.
It is aimed to evaluate the diagnosis of ADHD and its possible role in the pathogenesis of the disease by determining the serum levels of Sestrin proteins.
The patient group consisted of 29 males individuals diagnosed with ADHD and the control group consisted of 29 males individuals selected from healthy individuals. Serum Sestrin protein levels were evaluated using ELISA kits.
Serum Sestrin-1 and Sestrin-3 values of the patient group were measured to be numerically higher than the control group, but the difference between the values was not statistically significant (p = 0.846, p = 0.680). Serum Sestrin-2 values of the patient group were measured numerically lower than the values of the control group, and the difference between them was not statistically significant (p = 0.950). In the correlation analyses, positive and statistically significant correlations were detected between Sestrin-3 and Sestrin-1 variables between the patient and control groups (p=0.013, r=0.4567; p<0.001, r=0.6108). No statistically significant correlation was detected between Sestrin-2 and Sestrin-1, and Sestrin-3 and Sestrin-2 variables (p=0.313, r=-0.1941 & p=0.197, r=0.2468; p=0.998, r=-0.0005 & p=0.341, r=0.1833).
It is known that there are biochemical differences in individuals with ADHD. With this study, we tried to reveal the numerical changes in the serum levels of Sestrin proteins in neurodevelopmental conditions in ADHD patients and the correlations between them, as well as their possible role in the diagnosis of ADHD and the pathogenesis of the disease.
Key Words: Attention Deficit Hyperactivity Disorder, Sestrin-1, Sestrin-2 and Sestrin-3