Zihnin doğasını anlamada nedenselliğin rolü
The role of causality for understanding the nature of mind
Yazar: SAMET ALTIN
Danışman: DOÇ. DR. EMİNE FUNDA SERİN
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Felsefe = Philosophy
Dizin: Anlam = Meaning ; Bilinç = Consciousness ; Dualizm = Dualism ; Nedensellik = Causality ; Zihin = Mind

Özet:
Zihin ve biliş ile ilgili bilimsel araştırmaların artmasıyla birlikte günümüzde nedensellik ilişkisine dair tartışmalar farklı bağlamlarda yeniden başlamıştır. Bu durum nedensellik sorununun sadece zihin felsefesi açısından değil, özellikle bilgi kuramsal bağlamda ve genel olarak felsefede dönüştürücü birtakım etkiler yaratmasına yol açmıştır. Bu etkilerin neler olduğu, özellikle zihnin doğasını anlamadaki rolü, tez çalışmasının ana sorununu oluşturmaktadır. İlk bölümde, zihnin doğasına ve nedenselliğe ilişkin tartışmaların tarihsel arka planı ortaya konulmaktadır. İkinci bölümde ise, nedenselliğin güncel bilimsel veriler ışığında yeniden ele alınmasının zihin felsefesindeki yansımaları soruşturulmaktadır. Burada, zihinsel ile fiziksel arasındaki nedensel ilişki sorunu, bazı düalist ve materyalist görüşlere yönelik eleştiriler de dikkate alınarak, biyolojik bir arka plan temelinde irdelenmektedir. Zihinsel olan ile fiziksel olanı birbirinden farklı varlık biçimleri olarak gören düalist yaklaşımlar, bu ikisi arasındaki nedensel etkileşimi açıklamakta güçlük çekmektedirler. Günümüzdeki bazı materyalist yaklaşımlar ise, zihin-beden etkileşimine yönelik sorunları ele alırken, öznel bilinç durumlarını göz ardı etmiş veya yadsımışlardır. Bu çalışmada, zihne biyolojik bir temel çerçevesinde yaklaşmanın, olgusal bilinci yok saymayan, fiziksel ilkelerin de dışına çıkmayan bir bağlamda açıklama ortaya koymayı mümkün kıldığı ileri sürülmektedir. Böyle bir açıklama tarzının en temel gerekçesi; bilincin öznel, içsel ve niteliksel özellikleri göz ardı edildiğinde, bilincin şeyleri algılama ve onlara anlam verme yetilerini açıklama noktasında zorlukların ortaya çıkmasıdır. Buna paralel olarak, bilincin bir yanılsamadan ibaret olduğunu ileri sürmek, zihin-beden etkileşimini açıklama noktasında güçlüklerle karşılaşılmasına sebep olmaktadır. Bu duruma bir çözüm olarak tez çalışmasında, zihinsel durumları nöral bağlantıların yapısında meydana gelen daha üst düzeydeki süreçler olarak ele almanın, Kartezyen yaklaşıma taviz vermeden, fiziksel ilkeler çerçevesinde bir açıklamayı olanaklı kıldığı savunulmaktadır. Dolayısıyla, zihinsel görüngüler ile fiziksel görüngüler arasındaki nedensel ilişkiler, biyolojik ve doğalcı bir çerçevede incelenmektedir.

Abstract:
With the increasing of scientific research on causality, mind and cognition, nowadays the discussions about the relation of causality has started again in different contexts. This situation has caused the causality problem to have some transformative effects not only in terms of philosophy of mind but especially in the theory of knowledge and philosophy in general.  What are these effects, especially their role in understanding the nature of the mind, is the crux of the thesis. In the first part, the historical background of the discussions on the nature of the mind and causality is presented. In the second part, on the other hand, the reflections of causality in the philosophy of mind in the light of current scientific data are investigated. Here, the problem of causal relationship between mental and physical is examined on the basis of a biological background, taking into account the criticisms of some dualist and materialist views. The dualist approaches, which view the mental and physical as different forms of existence, have difficulty in explaining the causal interaction between the two. Some materialist approaches today, while dealing with the problems of mind-body interaction, have ignored or denied subjective states of consciousness. In this study, approaching the mind within the framework of a biological basis; it is argued that it makes it possible to provide explanations in a context that does not ignore the factual consciousness and does not go beyond physical principles. The rationale of such a type of explanation; when the subjective, intrinsic and qualitative characteristics of consciousness are ignored, difficulties arise in explaining the ability of consciousness to perceive things and give meaning to them. In parallel with this, arguing that consciousness is an illusion causes difficulties in explaining mind-body interaction. As a solution to this situation, it is argued in the thesis that handling mental states as higher-level processes occurring in the structure of neural connections enables an explanation within the framework of physical principles, without compromising the Cartesian approach. Therefore, causal relationships between mental phenomena and physical phenomena are examined in a biological and naturalist framework.