Yoğun bakım hastalarında D vitamini düzeyi takibi
Observation of vitamin D status in critically ill patients
Yazar: NİLAY GÜNEŞ
Danışman: PROF. DR. AHMET AYDIN
İstanbul Üniversitesi / Cerrahpaşa Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Ergokalsiferol = Ergocalciferols ; Kritik hastalık = Critical illness ; Stres = Stress ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Pediatrik Yoğun Bakım Ünitesi (PYBÜ) hastalarında, yatışın 1.,5. ve 10. günlerindeki serum 25-hidroksivitamin D (25-OHD) düzeylerinin analizi amaçlandı.
Gereç ve yöntem: Çalışmaya Haziran-2012 ve Haziran-2014 tarihleri arasında İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı PYBÜ'ne yatırılmış olan 1-18 yaş aralığında, 17 kız (% 51.5), 16 erkek (% 48,5) toplam 33 hasta alındı. Kalsiyum (Ca) ve/veya fosfor (P) metabolizmasında bozukluk olan hastalar çalışmaya alınmadı. Hastaların demografik bilgileri, Ca, P, albumin ve CRP düzeyleri kaydedildi. Organ yetmezliği ve mortalite skorları olan PELOD ve PRISM-3 skorları hesaplandı. Serum 25-OHD düzey analizi için 1., 5. ve 10. günlerde hastalardan kan alındı.
Serum 25-OHD düzeyi <20 ng/ml eksiklik, <30 ng/ml yetersizlik, ≥30 ng/ml yeterlilik olarak değerlendirildi.
Bulgular: Tüm hastalarda D vitamini eksikliği ve yetersizliği oranı %69,4 saptandı. D vitamini düzeyi ile yaş, cinsiyet, hastaneye yatış nedeni, yatış mevsimi, komorbidite, Ca, P, albumin, CRP, PELOD ve PRISM-3 skoru ve hastanede ölüm arasında ilişki saptanmadı (p=0,13, 0,91, 0,49, 0,58, 0,23, 0,11, 0,3, 0,42, 0,22, 0,61, 0,48, 0,84).
Tüm hastaların 25-OHD düzeyi ortalaması 1.gün 25,7±5,9 ng/ml, 5. gün 24,5±5,7 ng/ml ve 10. gün 23,6±5,8 ng/ml saptanıp, azalma anlamlı saptandı (p<0,05). Hastalar D vitamini düzeylerine göre gruplandırıldıklarında ise her grup içerisinde D vitamini düzeyinin anlamlı şekilde azaldığı görüldü (p=0,015, 0,0001, 0,007).
Sonuç: Çocuklarda, akut hastalıkta serum 25-OHD düzeylerinin 10 gün içerisinde anlamlı şekilde azaldığı saptandı. Çalışmamız, PYBÜ'de D vitamini düzey takibinin yapılması ve düzeydeki azalmanın gösterilmesi açısından ilktir. Ancak bu konuda daha fazla sayıda çalışmaya ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: D vitamini, Çocuk Yoğun Bakım, kritik hastalık, akut stres.

Abstract:
Aim: To analyse plasma 25-hidroksivitamin D (25-OHD) status in Pediatric Intensive Care Unit (PICU) on day 1,5 and 10.
Methods: 33 patients aged 1-18 years who admitted to PICU between 2012 (June) -2014 (June) were entered into the study. 51,5% were girl and 48,5% were boy. Patients with a deficit in Calcium/Phosphor (Ca/P) metabolism excluded from the study. Demographics and plasma Ca, P, albumin and CRP levels were recorded. PELOD and PRISM-3 scores were assessed. Serum samples (from day 1,5 and 10) were collected and stored prior to measurement of plasma 25-OHD level.
The following 25-OHD values were used for deficient, insufficient and sufficient patients; deficient < 20 ng/ml, insufficient: 20-30 ng/ml, sufficient ≥ 30 ng/ml.
Results: 69,4% of our patients were vitamin D insufficient and deficient. We did not observe an association with vitamin D status and age, sex, admission category, season of admission, comorbidity, Ca, P, albumin, CRP levels, PELOD and PRISM-3 scores and mortality (p=0,13, 0,91, 0,49, 0,58, 0,23, 0,11, 0,3, 0,42, 0,22, 0,61, 0,48, 0,84).
Mean 25-OHD levels of the patients were 25,7±5,9 ng/ml on day 1, 24,5±5,7 ng/ml on day 5 and 23,6±5,8 ng/ml on day 10. We found a significant decrease (p<0,05). There were significant differences in 25-OHD groups (p=0,015, 0,0001, 0,007).
Conclusion: Our study represents a significant decrease in 25-OHD levels over the first 1-10 days in the PICU. We report a decrease among children for the first time. In addition, future studies with larger sample sizes are required.
Key Words: Vitamin D, Pediatric Intensive Care Unit, Critically Ill, acute stress.