Düzenli egzersiz yapan bireylerde kahvaltı tüketimi ile fazla kilolu olma ve obezite arasındaki ilişki
The relationship between obesity and overweight with breakfast consumption in individuals who exercise regularly
Yazar: ADİLE ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. ÖMER ŞENEL
Gazi Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Antrenörlük Eğitimi Ana Bilim Dalı / Antrenman ve Hareket Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Spor = Sports
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme alışkanlıkları = Nutritional habits ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Egzersiz = Exercise ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Gıda tüketimi = Food consumption ; Kahvaltı = Breakfast ; Kilo alma = Weight gain ; Obezite = Obesity

Özet:
Bu çalışmanın amacı; düzenli egzersiz yapan yetişkin bireylerde kahvaltı tüketimi alışkanlığı ve kahvaltı türünün beden kütle indeksi (BKİ) değeri ve fazla kilolu olma/obezite ile ilişkisini incelemek; fiziksel aktivite düzeyine etki gösterip göstermediğini belirlemektir. Araştırmaya 86 (49 erkek, 37 kadın) yetişkin birey gönüllü olarak katılmıştır. Katılımcıların son 1 ayı kapsayan Besin Tüketim Sıklıkları, 2 günlük geriye dönük (24 saatlik) besin tüketim kayıtları, fiziksel aktivite kayıtları, vücut kompozisyonu ve antropometrik ölçümleri alınmıştır. Bireylerin kahvaltı sıklığı ve türü ile BKİ, bel çevresi, bel/kalça oranı, yağ oranı sınıflamaları ve abdominal obezite arasındaki ilişkileri incelendiğinde her gün kahvaltı yapan bireylerin yağ oranı haricindeki tüm sınıflamalarda en fazla normal kategoride yer aldığı gözlenmiştir. Haftada 3-4 gün kahvaltı yapan bireylerin BKİ ve yağ oranı sınıflamalarına göre normal kategoride bulunma sıklıkları (sırasıyla: %41,2 ve %47,1) haftada 5-6 gün kahvaltı yapan bireylere (sırasıyla: %30,8 ve %38,5) göre daha yüksek bulunmuştur. Abdominal obezitenin en sık görüldüğü grup haftada 1-2 gün kahvaltı yapan bireylerdir. Klasik kahvaltı (KK) tüketen bireylerin %42,4'ü fazla kilolu, %16,7'si obezite sınıfında yer alırken hızlı kahvaltı (HK) türünü tercih eden katılımcıların fazla kilolu ve obezite sınıfında yer alma sıklıkları KK tüketenlere göre daha yüksek bulunmuştur. Kahvaltılık tahıl (KT) tüketen bireylerin %75,0'i normal kategoride yer alıp bu grup bireylerde obezite görülmemektedir. KK, HK ve KT grupları arasında abdominal obezitenin en yaygın olduğu grup HK grubu olup KT tüketen bireylerde abdominal obezite görülmemektedir. Kahvaltı sıklığı ve öğleye kadar harcanan enerji (ÖKHE) yüzdesi miktarları arasında egzersiz yapılmayan gün (EYG)'de haftada 4 ve üzeri kahvaltı sıklığına sahip bireylerin ortalama ÖKHE yüzdeleri (%43,1) haftada 2-3 kez kahvaltı yapan bireyler (%40,9)'e göre anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur (F=3,982;p<0.05).

Abstract:
The aim of this study is to examine the relationship between breakfast consumption habit and breakfast type with body mass index (BMI) value and being overweight/obesity in adults who exercise regularly; to determine whether it affects physical activity level. 86 (49 male, 37 female) adult individuals  participated in the study voluntarily. Food frequency questionnaire of participants covering the last 1 month , 2-day (24-hour) diet  record, physical activity record, body composition and antropometric measurements were measured. Examining the relationship between the frequency and type of breakfast of individuals and BMI, waist circumference, waist/hip ratio, fat ratio classifications and abdominal obesity, it has been observed that individuals who have breakfast every day are in the most normal category in all classifications, except for the fat ratio. It was found that individuals who have breakfast 3-4 days a week had a higher frequency of being in the normal category according to their BMI and fat ratio classification (respectively: 41.2% and 47.1%) than individuals who have breakfast 5-6 days a week (respectively: 30.8% and 38.5%). The most common group of abdominal obesity is individuals who have breakfast 1-2 days a week.While  42.4% of people who consumed classic breakfast (CB) were overweight, 16.7% were in the obesity class, participants who preferred the fast breakfast (FB) type had a higher frequency of being in the overweight and obesity class than those who consumed CB. 75.0% of people who consume breakfast cereals (BC) are in the normal category, and obesity is not observed in this group of people. Abdominal obesity is the most common group among the CB,FB and BC groups, and abdominal obesity is not observed in people who consume BC. Between the frequency of breakfast and the percentage of energy expenditure until noon (EEUN), the average EEUN percentage of people with a frequency of breakfast 4 and above per week on non-exercise days (NED) was significantly higher (43.1%) than people who have breakfast 2-3 times per week (40.9%) (f=3,982;p<0.05).