Özel öğrenme güçlüğü olan çocuklarda dinleme eforu ve işitsel dikkatin değerlendirilmesi
Evaluation of listening effort and auditory attention in children with specific learning disability
Yazar: HATİCE MERVE YÜCEL
Danışman: DOÇ. DR. MERAL DİDEM TÜRKYILMAZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Odyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)

Özet:
Özel öğrenme güçlüğü (ÖÖG) tanısı alan çocuklarda dikkat eksiklikleri, konuşmayı işlemleme güçlükleri ve işitsel işlemleme bozukluklarının sıklıkla birlikte gözlendiği belirtilmektedir. Bu çalışmada, ÖÖG tanısı alan çocukların gürültüde konuşmayı anlama becerisi, işitsel dikkat ve bilişsel beceriler ile dikkati bölme yeteneğini yansıttığı varsayılan dinleme eforu değerlendirilerek normal çocuklar ile karşılaştırılması amaçlanmıştır. Bununla birlikte gürültüde konuşmayı anlama becerisi, işitsel dikkat ve dinleme eforu testinden elde edilen sonuçlar arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışma grubuna 7-12 yaş arasında ÖÖG tanısı almış 23 çocuk, kontrol grubuna ise 7-12 yaş arasında 23 normal çocuk dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan tüm çocuklara gürültüde konuşmayı anlama becerisini değerlendirmek üzere Türkçe Kolaylaştırılmış Matrix Testi (TURSIMAT), dinleme eforunu değerlendirmek için İkili Görev Paradigması ile Dinleme Eforu Testi ve işitsel dikkati değerlendirmek için Dinlemede Dikkat Testi (DDT) uygulanarak sonuçlar karşılaştırılmıştır. TURSIMAT, DDT, İkili Görev Paradigması ile Dinleme Eforu Testi ve yaş arasındaki ilişkiler de incelenmiştir. Çalışma sonucunda iki grup arasında TURSIMAT testinde anlamlı bir fark bulunmazken (p>0,05), DDT ve Dinleme Eforu testlerinde anlamlı fark elde edilmiştir (p<0,05). TURSIMAT testi ile DDT ve Dinleme Eforu Testi arasında bilateral koşulda anlamlı bir ilişki bulunamazken, tek taraflı koşullarda kısmen anlamlı ilişki elde edilmiştir (p<0,05). DDT ve Dinleme Eforu testi arasında sadece orta koşulda anlamlı ilişki elde edilmiştir (p<0,05). Ayrıca yaş ile TURSIMAT'ın tüm koşulları ve Dinleme Eforu Testi'ndeki zor ve orta koşul arasında anlamlı bir ilişki elde edilirken (p<0,05), yaş ile DDT testi arasında anlamlı bir ilişki belirlenememiştir. Elde edilen bulgular ÖÖG tanılı çocukların normal çocuklara kıyasla daha fazla dinleme eforuna ve daha zayıf işitsel dikkat becerisine sahip olduğunu göstermektedir.

Abstract:
It is stated that attention deficits, speech processing difficulties and auditory processing disorders are frequently observed together in children diagnosed with specific learning disability (SLD). In this study, it was aimed to evaluate the ability of children with SLD to understand speech in noise, auditory attention and listening effort which is assumed to reflect the cognitive skills and ability to divide attention, and to compare them with normal children. In addition, it is aimed to examine the relationship between the results obtained from the ability to understand speech in noise, auditory attention and listening effort test. For this purpose, 23 children diagnosed with SLD between the ages of 7-12 were included in the study group, and 23 normal children between the ages of 7-12 were included in the control group. TURSIMAT to assess ability to understand speech in noise, Listening Effort Test with Dual Task Paradigm to assess listening effort, and TAIL to assess auditory attention was applied to all children participating in the study and the results were compared. Relationships between TURSIMAT, TAIL, Listening Effort Test and age were also examined. As a result of the study, there was no significant difference between the two groups in the TURSIMAT test, while a significant difference was found in the TAIL and Listening Effort Test (p<0.05). While no significant relationship was found between the TURSIMAT test and TAIL and Listening Effort Test in bilateral conditions, a partially significant relationship was found in unilateral conditions (p<0.05). A significant correlation was found between TAIL and Listening Effort test only in the middle condition (p<0.05). In addition, while a significant relationship was obtained between age and all conditions of TURSIMAT and the difficult and medium condition in the Listening Effort Test (p<0.05), no significant relationship was found between age and TAIL test. The findings show that children with SLD have more listening effort and weaker auditory attention skills compared to normal children.