Acil servise hastane dışı kardiyak arrest olarak getirilen ve spontan dolaşım sağlanan hastalarda bilgisayarlı beyin tomografisinin yeri
The role of brain CT in the management of patients with spontaneous circulation who were admitted to the emergency department with out-of-hospital cardiac arrest
Yazar: DİDEM ÇANKAYA GÖKDERE
Danışman: PROF. DR. EMİNE EMEKTAR
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Beyin = Brain ; Kalp durması = Heart arrest ; Kardiyopulmoner reanimasyon = Cardiopulmonary resuscitation ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed ; Ölüm = Death

Özet:
Giriş ve Amaç; Kardiyak arrest sonrası spontan dolaşımın geri dönüşü (SDGD) sağlanan hastaların resüsitasyon sonrası tetkik ve tedavi süreci önemlidir. SDGD sağlanan hastalarda bilgisayarlı beyin tomografisi (BT) çekilmesi üzerine netleşmiş bir öneri bulunmamaktadır. Bu çalışmada acil serviste resüsitasyon sonrası SDGD sağlanmış hastane dışı kardiyak arrest (HDKA) hastalarında çekilen beyin BT'lerde patoloji saptanma oranları ve bu saptanan patolojilerin tedavi yönetimi üzerine etkisinin araştırılması amaçlandı. 
Gereç ve Yöntem; Acil Tıp Kliniği'ne 08.05.2019-07.12.2020 tarihleri arasında kardiyak arrest ile başvuran resüsitasyon sonrası SDGD sağlanan ve ilk 24 saatte Beyin BT çekilen 135 hasta çalışmaya dahil edildi. 4 hasta veri kaybı nedeniyle çalışma dışı bırakıldı. Toplam 131 hasta çalışmaya alındı. Hastalar beyin BT'de klinik anlamlı patoloji saptananlar ve tedavi değişikliği yapılanlar ve klinik anlamlı patoloji saptanmayan hastalar olarak iki gruba ayrıldı. Verilerin analizi IBM SPSS 20.0 (Chicago, IL, USA) ile yapıldı. P < 0.05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi.
Bulgular; Hastaların %51.1' i (67) kadındı. Yaş ortancası 73 (IQR25-75;63-83) idi. Hastalarda en sık rastlanan komorbidite %42 (55) hipertansiyondu. SDGD sonrası çekilen beyin BT'lerinde klinik anlamlı patoloji saptanma oranı %12.2 (16) bulundu. Hastaların beyin BT'lerinin %45.8'i (60) normaldi. Patolojiler içerisinde en sık saptanan bulgular ise %38.2 (50) atrofi, %31.3 (41) kronik iskemi idi. Komorbiditeler açısından iki grup karşılaştırıldığında hipertansiyon ve diyabetus mellitus, laboratuvar parametrelerinden ise kreatin, üre ve laktat beyin BT'de patoloji olan grupta daha fazla saptandı.
Sonuç; SDGD sağlandıktan sonra erken dönemde çekilen BT'den elde edilen verilerin, hastalarımızın erken ve geç dönemde resüsitasyon sonrası bakımlarını değiştirmediğini gördük. Erken dönemde acil serviste beyin BT çekilmesinin gerekli olmadığı kanaatindeyiz.

Anahtar Kelimeler; Kardiyopulmoner resüsitasyon, spontan dolaşımın geri dönüşü, bilgisayarlı beyin tomografisi

Abstract:
The role of brain CT in the management of patients with spontaneous circulation who were admitted to the emergency department with out-of-hospital cardiac arrest
Introduction and Aim; The diagnosis and treatment process after resuscitation of patients with spontaneous return of circulation (ROSC) after cardiac arrest is important. There is no clear recommendation on utilization of computerized tomography (CT) of the brain in patients with ROSC. In this study, it was aimed to diagnosis the pathology detection rates in the brain tomography of out-of-hospital cardiac arrest (OHCA) patients with ROSC after resuscitation in the emergency department and the effect of these pathologies on treatment management.
Materials and Methods; 135 patients who were admitted to the Emergency Medicine Clinic with cardiac arrest between 08.05.2019 and 07.12.2020, had ROSC after resuscitation and underwent brain CT in the first 24 hours were included in the study. 4 patients were excluded due to loss of data. The patients were divided into two groups; those with clinically significant pathology in brain CT who underwent treatment changes and those without clinically significant pathology. All data recorded in the study form were analyzed using IBM SPSS 20.0 (Chicago, IL, USA) statistics program. P <0.05 value was considered statistically significant.
Results; 51.1% (67) of the patients were women. The age median value was 73 (IQR25-IQR75;63-83). The most common comorbidity in patients was hypertension with 42% (55). Patients with clinically significant pathology observed in brain tomographies studied after ROSC were 12.2% (16) of all patients. While 45.8% (60) of the computerized brain tomography imagings of the patients were normal, the most common findings were atrophy in 38.2% (50) and chronic ischemia in 31.3% (41). When the two groups were compared in terms of comorbidities, hypertension and diabetes mellitus are more frequent in the group with pathology in brain CT, while lactate, creatinine and urea values were higher in the same group. 
Conclusion; We have seen that the data obtained from the CT studied in the early period after the ROSC was achieved, did not change the management of our patients in the early and late periods after resuscitation. We conclude that it is not necessary to have a brain CT scan in the emergency department in the early period.
Keywords; Cardiopulmonary resuscitation, return of spontaneous circulation, computed tomography of the brain