Tavuklarda marek hastalığının patolojik ve immunohistokimyasal yöntemlerle tespiti
Pathological and immunohistochemical techniques for detection of marek?s disesase in the chicken
Yazar: HİKMET KELEŞ
Danışman: PROF.DR. İ. AYHAN ÖZKUL
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Patoloji = Pathology ; Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Bu çalışmada 100 adet tavuk hibritinde (81'i Beyaz-Lohmann, 12'si Bovans White, 7'si Supernick-Lohmann) saptanan doğal Marek Hastalığı klinik ve patomorfolojik olarak incelenmiş, bu hayvanların 35'inde immunoperoksidaz yöntemle viral antijenler ve bu antijenlerin vücuttaki dağılımı belirlenmiş ve bulgular aşağıda özetlenmiştir.1. Hasta hayvanlarda pleksüs-nervus ischiadicus lezyonlarına ilişkin klinik bulgulardan; dengesiz yürüme, parez, paraliz ve karakteristik balerin oturuşu dikkati çekti.2. Hayvanların nekropsilerinde hastalığa özgü makroskobik bulguların yalnızca pleksüs-nervus ischiadicuslarda şekillendiği görüldü.3. Histopatolojik incelemelerde dalak (%94), b. Fabricius (%93), bezli mide (%80), N. ischiadicus (%71) karaciğer (%67), akciğer (%43), bağırsak (%41), böbrek (%30) ve pankreasta (%17) hastalığa ilişkin mikroskobik bulgular gözlenirken deri, merkezi sinir sistemi, timus, ovaryum, kalp, iskelet kası, kaslı mide ve adrende patolojik bulgular görülmedi.4. Otuzbeş hayvanda, immunohistokimyasal incelemelerde, b. Fabricius (%68,6), dalak (%68,6), böbrek (%62.9), karaciğer (%54.3), pleksüs-nervus ischiadicus (%54.3), akciğer (%51.4), deri (%22.9), bezli mide (%37.1) ve bağırsakta (%11.4) viral antijenler çoğunlukla intrasitoplazmik, kısmen de intranüklear olarak gözlendi.5. Bursa Fabriciusta folliküllerin hudut hücreleri ile böbrek tubul epitel hücrelerinde diğer doku/organlara kıyasla daha fazla immunpozitif hücre dikkati çekti.Anahtar Kelimeler : Tavuk, Marek Hastalığı, İmmunohistokimya, Patoloji, Herpesvirus

Abstract:
In this study, natural Marek?s Disease which was determined in 100 chickens (81 White-Lohmann, 12 Bovans White and 7 Supernick-Lohmann) were examined clinically and pathomorphologically. Viral antigens were detected in 35 chickens and distributions of these antigens in the body were determined by immunoperoxidase method. These findings were summarized below.1. Clinical findings such as incoordination, paresis, paralysis and leg extension (leg stretched forward and the other backward) associated with lesions in plexus-nervus ischiadicus were observed in chickens.2. Specific macroscopic lesions associated with the disease were only seen in the plexus-nervus ischiadicus at necropsy.3. In histopathologic examinations, microscopical lesions associated with the disease were detected in spleen (94%), b. Fabricius (93%), proventriculus (80%), plexus-nervus ischiadicus (71%) liver (67%), lung (43%), intestine (41%), kidney (30%) and pancreas (17%). No microscopic lesion in the skin, central nervous system, thymus, ovary, heart, skeletal muscle and adren were found.4. In immunohistochemical examinations, viral antigens were usually seen intracytoplasmic and partially intranuclear at the b. Fabricius (68,6%), spleen (68,6%), kidney (62.9%), liver(54.3%), plexus-nervus ischiadicus (54.3%), lung (51.4%), skin (22.9%), proventriculus (37.1%) and intestine (11.4%) of the 35 chickens.5. Compared with the other tissues/organs significant immunopositive cells were detected at the border cells of follicles of b. Fabricius and tubular epithelial cells of kidney.Key Words: Chicken, Marek?s Disease, Immunohistochemistry, Pathology, Herpesvirus