İYOT-131 tedavisi gören tiroid kanseri hastalarının iyot uygulaması öncesi ve sonrasında tükürükte oksidatif stres markerlarının incelenmesi
Assesment of salivary oxidative stress markers before and after iodine application at thyroid cancer patients who take iodione-131 treatment
Yazar: TAHA EMRE KÖSE
Danışman: PROF. DR. İLKNUR ÖZCAN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Biyokimya = Biochemistry ; Diş Hekimliği = Dentistry ; Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Neoplazmlar = Neoplasms ; Oksidatif hasar = Oxidative damage ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Tiroid neoplazmları = Thyroid neoplasms ; Tükürük = Saliva ; İyot = Iodine ; İyot eksikliği = Iodine deficiency

Özet:
Tüm kanserlerin %2'sini, tüm endokrin sistemi kanserlerinin %95'ini oluşturan tiroid kanserleri en sık görülen endokrin sistem kanseridir. Diferansiye tiroid kanseri tedavisinde total veya parsiyel tiroidektomiyi takiben, iyot-131 ablasyon tedavisi yapılmaktadır. Radyoaktif iyot-131 tükürük bezleri tarafından da tutulur, bu durum tükürük bezlerinde akut ve kronik inflamatuar değişikliklere neden olur. Çalışmamızın amacı, iyot-131 uygulaması öncesi ve sonrası tükürükteki oksidatif stres markerlarının incelenmesi ve tükürük bezlerinde meydana gelen erken dönemdeki hasarın daha iyi anlaşılmasını sağlamaktır. Çalışmamızda papiller tiroid kanseri nedeniyle, total veya parsiyel tiroidektomi sonrası iyot-131 uygulaması kararlaştırılmış 20 hastanın iyot-131 alımı öncesi, iyot-131 alımı sonrası 2. ve 7. günde tükürük örnekleri alınmıştır. Kontrol grubu olarak da, aynı yaş aralığında bulunan 15 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmamızda tükürük akış hızı, MDA, siyalik asit, TNF- α	, 8-OHdG değerlerinde kontrol ve iyot-131 alan grup arasında ve iyot-131 alan hastaların birinci, ikinci ve üçüncü örnekleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Çalışma grubunun ikinci ve üçüncü örneklerindeki IGF-1 seviyesi, birinci örneğe göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Çalışma grubunun nitrit/nitrat ortalaması, kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler : Oksidatif stres, tükürük, radyoaktif iyot, tiroid kanseri, oksidatif hasar

Abstract:
Thyroid cancer is the most common endocrine system cancer which account for %95 of endocrine system cancers and %2 of all cancers. After total/partial thyroidectomy, I-131 ablation therapy is performed for differentiated thyroid cancer. Radioactive iodine-131 is also taken by the salivary glands and this leads to acute and chronic inflammatory changes. The aim of the study is to provide a better understanding for acute oxidative damage at salivary glands after I-131 usage at early stage. 20 patients who were operated partial/total thyroidectomy for papillary thyroid carcinoma and indicated for I-131 administration included in this study. Saliva samples collected before I-131 administration, and after 2. and 7. day of I-131 administration. 15 patients at same age range included in the study for control group. In our study, salivary flow rate, MDA, sialic acid, TNF-α, 8-OHdG values of the patients did not show a statistically significant change at first, second and third examples. Also there were no statistically significant difference was between study and control group. It was found that study group's second and third samples' IGF-1 levels were significantly higher than the first sample. Mean values for nitrite/nitrate levels for study group were significantly higher than the controls.

Key Words: Oxidative stress, saliva, radioactive iodine, thyroid cancer, oxidative damage