Kamu bilişim yatırım projelerinin seçimi için bir karar destek sistemi
A decision support system for selection of public information technology investment projects
Yazar: MUHAMMED RAŞİT ÖZDAŞ
Danışman: PROF. DR. HADİ GÖKÇEN
Gazi Üniversitesi / Bilişim Enstitüsü / Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control
Dizin: Teknoloji yatırımları = Technology investments ; Çok kriterli karar verme = Multi criteria decision making

Özet:
Kamu yatırımları projelendirilmek suretiyle hayata geçirilmektedir. Bilişim alanında hayata geçirilen projeler bir yandan yüksek niteliğe sahip insan kaynağı gerektirirken diğer yandan kullanıcı alışkanlıklarının değişimi, kullanılabilirlik, esneklik, sürdürülebilirlik gibi bazı teknik gereksinimlere sahiptir. Bu nedenle bu sektördeki yatırım projelerinin başarılı bir şekilde hayata geçirilmesi kolay olmamakta, hayata geçirilebilen projelerin ise başlangıçta öngörülen katma değeri sağlayamaması söz konusu olabilmektedir. Bilişim projelerine ayrılabilecek kamu kaynağı kısıtlı olduğundan, en katma değerli ve başarıya ulaşma ihtimali en yüksek projelerin seçimi bir zorunluluk haline gelmektedir. Bahse konu bu seçim çok fazla kritere sahip olduğundan, çok kriterli karar verme yöntemlerinin proje önceliklendirme amacıyla kullanılması gerekmekte, uzmanlara proje seçiminde etkileşimli bilgi sunulması gereksinimi ise karar destek sisteminin varlığını zaruri hale getirmektedir. Literatürde proje önceliklendirmesi yoğun şekilde çalışılmış olan bir konu olmakla birlikte ülkemiz kamu sektöründe sınırlı çalışma yapılabilmiştir. Bu çalışmada, ülkemiz kamu sektöründeki bilişim projelerinin bir karar destek sistemi kullanılmak suretiyle, çok kriterli karar verme yöntemleri yardımıyla önceliklendirmesi yapılmıştır. Uzmanlara sunulan etkileşimli bir arayüz yardımıyla sistem tarafından yapılan önceliklendirmenin kullanıcılar tarafından revize edilebilmesine imkân tanınmış, kullanıcı değişikliklerinin nedenine ilişkin alınan geri bildirimlerin sistemin başarım oranına ilişkin fikir vermesi amaçlanmıştır. Çok kriterli karar verme yöntemlerinden kriterlerin ağırlıklandırılması için Analitik Hiyerarşi Süreci (AHP), projelerin öncelik sırasının belirlenmesi için ise TOPSIS yöntemi kullanılmıştır.

Abstract:
Public investments are implemented through projects. In addition to the fact that ICT projects require highly qualified human resources, they also have some technical requirements such as change of user habits, usability, flexibility and sustainability. For this reason, it is not easy to successfully implement investment projects in this sector, and projects that can be implemented may not provide the foreseen added value. Since the public resources that can be allocated to ICT projects are limited, selection of the projects with the highest added value and the highest probability of success becomes a necessity. Since this selection has too many criteria, multi-criteria decision-making methods should be used for project prioritization, and the need to provide interactive information to experts in project selection makes the existence of a decision support system essential. Although project prioritization is a subject that has been studied extensively in the literature, limited work has been done in the public sector of Turkey. In this study, prioritization of ICT projects in the public sector of Turkey has been made by using a decision support system with the help of multi-criteria decision making methods. With the help of an interactive interface offered to experts, the prioritization made by the system was allowed to be revised by the users, and the feedback received regarding the reason for user changes was aimed to give an idea about the performance ratio of the system. Analytical Hierarchy Process (AHP) was used for the weighting of criteria among multi-criteria decision making methods, and TOPSIS method was used to determine the final priority order of the projects.