Multipl Sklerozlu bireylerde tekli ve ikili görevler sırasında farklı fonksiyonel yürüme koşullarının giyilebilir sensörlerle değerlendirilmesi ve yürüyüş performansının bilişsel işlevler, ikili görev harcaması, düşme ve denge güveni ile ilişkisinin incelenmesi
Evaluation of different functional walking conditions with wearable sensors during single and dual tasks in people with Multiple Sclerosis and investigation  of the relationship of walking performance with cognitive functions, dual task cost, fall and balance confidence
Yazar: ZEYNEP BEYLİK
Danışman: DOÇ. DR. ÖZGE ERTEKİN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Nörolojik Fizyoterapi-Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Denge = Equilibrium ; Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Postural denge = Postural balance ; Sensörler = Sensors ; Yürüme = Walking ; Yürüme analizi = Gait analysis ; Çift görev performansı = Dual task performance

Özet:
Bu çalışma Multipl Skleroz'lu (MS) bireylerde Fonksiyonel Yürüme Değerlendirmesi'nin (FYD) tekli ve ikili görev koşulları altında giyilebilir yürüme sensörleriyle değerlendirilmesi ve ikili görev harcamasının sağlıklı kontrollerle karşılaştırılması amacıyla yapıldı. Çalışmaya 16 MS'li ve 17 sağlıklı birey dahil edildi. Her iki grup Fonksiyonel Yürüme Değerlendirmesi'ni tekli ve ikili (bilişsel) görev koşulları altında giyilebilir yürüme sensörleriyle gerçekleştirdi ve yürüyüş parametreleri sensörler aracılığıyla kaydedildi. Test aynı zamanda değerlendirici tarafından gözlemsel olarak da puanlandı. Birincil sonuç ölçümleri olarak Fonksiyonel Yürüme Değerlendirmesi (FYD), ikili görev harcaması (DTC); ikincil sonuç ölçümleri olarak Genişletilmiş Özürlülük Durum Ölçeği (EDSS), Zamanlı 25 Adım Yürüme Testi (Z25AYT), Multipl Skleroz Yürüyüş Ölçeği (MSYÖ-12), Sembol Sayı Modalitesi Testi (SSMT), Günlük Yaşamda İkili Görev Zorluklarının Etkisi Anketi (DIDA-Q), Aktiviteye Özgü Denge Güven Ölçeği (AÖDGÖ) ve düşme sayısı kullanıldı. Her iki grup yaş, cinsiyet, vücut ağırlığı, boy uzunluğu ve eğitim düzeyi açısından benzerdi ve gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmadı (p>0.05). Gruplar arasında Z25AYT testi skorları açısından anlamlı fark bulunurken (p<0.05), DIDA-Q, SSMT, AÖDGÖ skorları, düşme sayısı ve gözlemsel FYD açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunamadı (p>0.05). Enstrümantal değerlendirme sonuçlarına göre, tüm testlerde katılımcılar koşul faktörü açısından anlamlı fark gösterdi (p<0.05). Gözler kapalı yürüme, geriye yürüme, engel üzerinden geçme ve yürüme pivot dönüş alt testlerinde, gruplar arasında anlamlı fark bulundu (p<0.05). İki grup arasında DTC, yalnızca merdiven alt testinde anlamlı olarak farklıydı (p<0.05). Grup x koşul faktörü açısından hiçbir testte anlamlı fark gözlenmedi (p>0.05). İkincil sonuç ölçütleriyle hem enstrümantal hem de gözlemsel FYD arasında anlamlı sonuçlar bulundu. Bu çalışma, enstrümantal Fonksiyonel Yürüme Değerlendirmesi'nin daha objektif sonuçlar gösterdiğini ve hafif ve çok hafif yeti yitimine sahip MS'li bireylerde bile yürüyüşteki değişiklikleri göstererek, MS'li bireyleri sağlıklı bireylerden ayırt edebileceğini önermektedir.

Abstract:
This study was conducted to evaluate Functional Gait Assessment in individuals with Multiple Sclerosis (MS) with wearable gait sensors under single and dual-task conditions and to compare dual-task cost with healthy controls. 16 MS and 17 healthy individuals were included in the study. Individuals were divided into two groups as patient group (n=16) and control group (n=17). Both groups performed Functional Gait Assessment with wearable gait sensors (opal APDM) under single and dual (cognitive) task conditions, and gait parameters were recorded via sensors. The test was also scored observationally by the evaluator. Functional Gait Assessment (FGA), dual task cost (DTC) as primary outcome measures; Expanded Disability Status Scale (EDSS), Timed 25 Foot Walk Test (T25FWT), 12-item Multiple Sclerosis Walking Scale (MSWS-12), Symbol Digit Modalities Test (SDMT), Dual Task Impact on Daily-Life Activities Questionnaire (DIDA-Q) as secondary outcome measures. Both groups were similar in terms of age, gender, body weight, height and education level, and no significant difference was found between the groups (p>0.05). While there was a significant difference between the groups in terms of T25FWT scores (p<0.05), no statistically significant difference was found in terms of DIDA-Q, SDMT, ABC scores, number of falls and observational FGA (p>0.05). According to the instrumental evaluation results, the participants showed a significant difference in terms of condition factor in all tests (p<0.05). There was a significant difference between the groups in walking with eyes closed, walking backwards, crossing an obstacle and walking pivot turn subtests (p<0.05). DTC was significantly different between the two groups only in the ladder subtest (p<0.05). No significant difference was observed in any test in terms of group x condition factor (p>0.05). Significant results were found between secondary outcome measures and both instrumental and observational FGA. This study suggests that instrumental Functional Gait Assessment shows more objective results and can distinguish individuals with MS from healthy individuals by demonstrating changes in gait, even in individuals with mild to very mild disability.