Tapu ve kadastro verilerine yönelik zamansal coğrafi bilgi sistemi tasarımı
The design of a temporal geographic information system for deed and cadastre data
Yazar: MEHMET ALKAN
Danışman: DOÇ.DR. ÇETİN CÖMERT
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Jeodezi ve Fotogrametri = Geodesy and Photogrammetry

Özet:
ÖZET Türkiye'de arazi, arsa, bina gibi taşınmazların hukuki durumları, Tapu Sicil Müdürlükleri'nin kontrolündeki "Tapu Sicili verileri" ve Kadastro Müdürlükleri 'nin kontrolündeki "Kadastro bilgileri" ile tanımlıdır. Taşınmazların tapu ve kadastro (TK) verileri sürekli değişmekte ve bu bilgiler geleneksel yöntemle arşivlenmektedir. Ülkemizde, TK verilerinin zamansal analizlerine, yargı, birçok kamu kurum ve kuruluşu, belediyeler, özel sektör ve vatandaşlar tarafından ihtiyaç duyulmaktadır. Bu ihtiyaç, geleneksel TK sistemiyle karşılanmaya çalışılmaktadır. Bu ihtiyaca rağmen, ülkemizde zamansal TK verilerine duyulan ihtiyacın tespiti ve bu ihtiyaca yönelik herhangi bir sistem tasarımı gerçekleştirilmemiştir. Bu çalışmada, TK bilgilerinin zamansal analizlerine duyulan ihtiyacın belirlenmesi ve bu ihtiyaca yönelik bir sistem tasarımı gerçekleştirilmiştir. İhtiyacı belirleme kapsamında, zamansal TK bilgilerine ihtiyaç duyan kurum ve kuruluşlar belirlenmiştir. Ayrıca geleneksel TK sisteminin belirlenmesi amacıyla Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüklerinin mevcut yapısı incelenmiştir. Belirlenen ihtiyaç kapmasında, tapu verilerine yönelik veri tabam tasarımı yapılmıştır. Kadastro verilerine yönelik olarak ise, literatürde önerilen bir zamansal coğrafi bilgi sistemi veri modeli seçilmiştir. Daha sonra tapu ve kadastro verileri birbirleriyle ilişkilendirilmiştir. Bu ilişki tasarlanan ve uygulanan arayüz yazılımları ile gerçekleştirilmiştir. TK bilgilerinde değişiklik meydana getiren satış, ifraz, ipotek, cins değişikliği gibi TK işlemleri, TK bilgilerinin zamansal analizleri, güncel analizler, interaktif zamansal sorgulamalar da tasarlanan ve gerçekleştirilen arayüz yazılımları yardımıyla gerçekleştirilmiştir. Tasarlanan sistem ile, zamansal TK verileri hızlı ve doğru olarak elde edilebilecektir. e-Türkiye boyutunda tasarlanan sistem zamansal TK verilerine ihtiyaç duyan kurum ve kuruluşların verilere internet üzerinden ulaşmasını sağlayacaktır. Ayrıca, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü kurumlara göre belirli yetkilendirmelerle zamansal TK verilerini sunacak ve belirli bir ücretlendirme ile de ekonomik kazanç sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler : Tapu ve Kadastro Verileri, Zamansal Coğrafi Bilgi Sistemleri, Zamansal Analiz, Tapu ve Kadastro İşlemleri VII

Abstract:
SUMMARY The Design of a Temporal Geographical Information System for Deed and Cadastre Data In Turkey, land information representing the legal status of real properties such as land, building-plot and building has two main components; one is the geometrical component (Cadastre) and the other is the ownership information (Deed). Deed and cadastre (DC) data is dynamic. These data have been updated conventionally. In our country, the temporal analysis of DC data is needed by jurisdiction, many public foundations and institutions, municipalities, private sector and citizens. This need has long been tried to be met by conventional DC systems. In spite of this need, in Turkey, determination of the need for temporary DC data or any system design devoted to this need have not been realized yet. In this study, determination of the need for temporal analysis of DC data and a system design devoted to this need were realized. In the context of need determination, foundations and institutions needing DC data were determined. Besides, the current structure of Register of Deeds and Cadastre offices were examined to determine the conventional DC system. In the context of determined needs, a database design concerning deed data was realized. As for, cadastral data, a temporal geographical information system data model suggested by the literature was chosen. Afterwards, deed and cadastre data were linked. This linkage process was realized via some interfaces designed and implemented within this study. DC processes (e.g. sale, subdivision, mortgage and type changes change) causing changes in DC data, temporal analysis of DC data, some non- temporal or timely analysis and interactive temporal quarries were also realized using these interfaces. With the designed system, temporal DC data can be obtained quickly and precisely. In the context of e-Turkey, the designed system will provide the retrieval of DC data on the internet for the foundations and institutions in need of this data. In addition to this, TKGM will serve temporal DC data and gain some economical benefits with an authorization arrangement for some foundations and with a suitable charging policy. Keywords: Deed and Cadastre Data, Temporal Geographic Information Systems, Temporal Analyses, Deed and Cadastre Processes VIII