Erken dönem multiple skleroz hastalarının tanı aşamasında vestibüler testlerin, uyarılmış potansiyellerin ve oftalmolojik değerlendirilmenin yeri /
Yazar: GÖKÇE KAVASOĞLU
Danışman: PROF. DR. NEŞE ÇELEBİSOY ; PROF. DR. AYŞE NUR YÜCEYAR
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nöroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Nöroloji = Neurology
Dizin: Multipl skleroz = Multiple sclerosis ; Teşhis = Diagnosis ; Uyarılmış potansiyeller = Evoked potentials ; Uyarılmış potansiyeller-görsel = Evoked potentials-visual ; Uyarılmış potansiyeller-işitsel-beyin sapı = Evoked potentials-auditory-brain stem ; Uyarılmış potansiyeller-somatosensoryel = Evoked potentials-somatosensory ; Vestibül = Vestibule ; Vestibüler fonksiyon testleri = Vestibular function tests ; Vestibüler hastalıklar = Vestibular diseases

Özet:
Giriş ve Amaç: Multiple skleroz (MS) genç erişkinlerde klinik özürlülüğün en önemli nedenlerinden biridir. Bu nedenle hastalığın erken tanınması, uygun tedavi ile hastaların doğru yönetimi çok önemlidir. Klinik olarak çok geniş spektruma yayılabilmektedir. Bu nedenle tanı sürecinde klinisyeni zorlayabilmektedir. Bu gibi durumda yardımcı tanı yöntemlerine başvurulmaktadır. Çalışmamızda, erken dönem multiple sklerozis hastalarının tanı aşamasında vestibüler testlerin, uyarılmış potansiyellerin ve oftalmolojik değerlendirmenin yerinin araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'ne başvuran 60 birey alındı. Bu bireylerin 30'u,12'si (%40) erkek ve 18'i (%60) kadın olmak üzere 2 yıldan eski nörolojik semptomu olmayan erken dönem MS hastalarıydı. 30 birey, 12'si (%40) erkek ve 18'i (%60) kadın olmak üzere kontrol grubu olarak alındı. Hasta grupta yaş dağılımı ortalama 30 (19-48), kontrol grubunda yaş dağılımı ise ortalama 30 (18-45) olarak görüldü. Tüm normal kontrol ve hasta bireylere vestibüler uyarılmış miyojenik potansiyeller (VEMP), görsel uyarılmış potansiyeller (VEP), somatosensöriyel uyarılmış potansiyeller (SEP), beyin sapı işitsel uyarılmış potansiyeller (BAEP), pür ton odyometri, kalorik test ve renk görme, görme keskinliği ve kontrast duyarlılık testlerini içeren nörooftalmolojik bakı yapıldı.
Bulgular: Hasta ve kontrol grubu karşılaştırıldığında sadece VEP p100 latansları istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p <0.001). Normal kontrol grubu değerlerine göre oluşturulan limitlere göre (+2,5 SD), hasta grubun %30'unda VEMP anormalliği, %86'sında VEP anormalliği, %30'unda SEP anormalliği ve %13,3'ünde BAEP anormalliği saptandı. VEP ile görme keskinliği, kontrast duyarlılık ve renk görme arasında korelasyon yoktu. VEMP ile MRG'de beyin sapı lezyonu varlığı arasında korelasyon yoktu.
Sonuçlar: Normal kontrol grup ve hasta grubu verilerinin karşılaştırılması sonucu sadece VEP  p100 latansı istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p <0,001). Bu nedenle sonuçlar VEP'in MS erken tanısında yardımcı inceleme olarak kullanılabileceği düşünülmüştür. Diğer parametrelerde istatistiksel olarak anlamlı sonuç elde edilmemiştir. VEMP ile MRG'de beyin sapı lezyonu arasında korelasyon bulunmamıştır.

Abstract:
Introduction and purpose: Multiple sclerosis (MS) is one of the most important causes of clinical disability in young adults. Therefore, early diagnosis of the disease and proper management of the patients with appropriate treatment is very important. Clinically it can spread very wide spectrum. Herewith, it may compel clinicians in the diagnosis process. This refers to cases such as auxiliary diagnostic methods. In our study, we aimed to investigate the role of vestibular tests, evoked potentials and ophthalmologic evaluation in the diagnosis of early stage multiple sclerosis patients.
Materials & Methods: A total of 60 individuals were enrolled in  Ege University, Neurology Clinic. 30 individuals of them are early diagnosis MS patients,including 12 men (%40) and 18 women (%60)  with neurological symptoms up to two years. 30 normal people including 12 men (%40) and 18 women (%60) were enrolled for control group. The average age of  patient group was 30 (19-48), the average age of control group was 30 (18-45).  Vestibular evoked myogenic potentials (VEMP), visual evoked potentials (VEP), somatosensory evoked potentials (SEP), brainstem auditory evoked potantials (BAEP), pure tone audiometry, caloric test and neuropthalmological examination including color vision,  visual acuity and contrast sensitivity tests were performed in patients and normal control individuals.
Results: VEP p100 latencies were only statistically significant when compared to the patients and the control group (p <0.001). According to the limit (+2,5 SD) established by the normal control group values;  VEMP abnormalities in %30, VEP abnormalities in %86, SEP abnormalities in %30 and BAEP abnormalities were detected in %13,3 of patient group. There was no correlation between visual acuity, contrast sensitivity and color vision tests. There was no correlation between VEMP and brainstem lesion on MRI.
Conclusion: The result of the comparison of the normal control group and the patient group data, just VEP p100 latency was statistically significant (p < 0.001). Therefore results suggest that, VEP can be used as an auxiliary diagnostic method for early diagnosis of MS. There was no statistically significant results obtained in other parameters. There was no correlation between VEMP and brainstem lesion on MRI.