Sivil havacılık sektöründe çalışan kabin memurlarının yaşam etkililiği ve iyi oluş arasındaki ilişkide öz disiplin becerisinin aracı rolü
The instrumental role of self-discipline skills in the relationship between life effectiveness and well-being of flight attendants working in the civil aviation industry
Yazar: ARZU ÖZÇELİK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDE TASA
İstanbul Aydın Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Kabin memurları yolcu taşımacılığı yapan hava araçlarında gerekli emniyet ve güvenlik önlemlerinin uygulanmasından ve yolcu konforundan sorumlu görevlilerdir. Havayolunun yüzü olarak kabul edilen kabin memurları çalışma ortamından kaynaklanan psikolojik tehlikelere maruz kalabilmektedir. Kabin memurunun iyi oluş seviyesi iş performansını etkilemenin ötesinde yolcu emniyeti açısından da önem taşımaktadır. Alanyazında kabin memurlarında öz disiplin ve yaşam etkililiği üzerine doyurucu sayıda çalışmaya rastlanmamıştır. Bu araştırmada, sivil havacılık sektöründe çalışan kabin memurlarının yaşam etkililiği ve iyi oluş arasındaki ilişkide öz disiplin becerisinin aracı rolünün incelenmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda, sivil havacılık sektöründe yer alan havayolları şirketlerinde çalışan toplam 203 kabin memuru ve 137 kabin amiri olmak üzere toplam 330 kişi ile çevrimiçi anket uygulaması gerçekleştirilmiştir. Katılımcılardan sosyo-demografik bilgi formu, Yaşam Etkililiği Ölçeği, Perma İyi Oluş Ölçeği ve Öz Disiplin Ölçeği aracılığıyla veri toplanmıştır. Betimleyici analizler, faktör analizi ve fark testleri için SPSS 25 hazır istatistik paket programı kullanılmıştır. Öz disiplinin yaşam etkililiği ve iyi oluş arasındaki ilişkide aracılık analizleri SPSS 25 Process makro eklentisi ile gerçekleştirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, yaşam etkililiği ile iyi oluş arasındaki ilişkide, öz disiplinin ve sorumluluğun aracı rolünün anlamlı olduğu tespit edilmiştir (p<0.05).

Anahtar kelimeler: Havacılık, Kabin Memuru, Yaşam Etkililiği, İyi Oluş, Öz Disiplin.

Abstract:
Cabin attendants are responsible for the implementation of necessary safety and security measures and ensuring passenger comfort in aircraft carrying passengers. The flight attendants, who are considered the face of the airline, may be exposed to psychological problems arising from the working environment. Beyond affecting the job performance, the level of well-being of the flight attendants is essential in terms of passenger safety. As there is no satisfactory number of studies on self-discipline and life effectiveness among flight attendants in the literature, this research aims to examine the mediating role of self-discipline skills in the relationship between life effectiveness and well-being of flight attendants working in the civil aviation industry. In this context, an online survey is conducted with a total of 330 participants, including 203 cabin attendants and 137 cabin supervisors, working in airline companies in the civil aviation industry.
A total of 70 questions were asked to the participants, including socio-demographic, Life Efficiency Scale, Perma Well-Being Scale, and Self-Discipline Scale. The findings have been analysed using SPSS 25 ready-made statistical package statistical program, and SPSS 25 Process macro has been used to determine the mediator role of self-discipline in the relationship between life effectiveness and well-being.
According to the mediation test results, it is determined that self-discipline and responsibility had a mediating role in the relationship between life effectiveness and well-being (p<0.05).

Keywords: Aviation, Flight Attendant, Life Efficiency, Well-Being, Self-Discipline.