Okulda yönetişim düzeyi ile örgütsel muhalefet düzeyi arasındaki ilişki
The relationship between the level of governance and the level of organizational dissent in the school
Yazar: SÜMEYYE ÖZDEMİR
Danışman: DOÇ. DR. ESEF HAKAN TOYTOK
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim kurumları = Education establishments ; Eğitim yönetimi = Educational administration ; Muhalefet = Opposition ; Ortaokullar = Secondary schools ; Yönetişim = Governance ; Örgütsel muhalefet = Organizational dissent

Özet:
Bu araştırmanın amacı, öğretmen algılarına göre okul yönetişimi ile örgütsel muhalefet arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma betimsel ilişkisel tarama modeliyle desenlenmiştir. Araştırmanın evreni, 2019-2020 öğretim yılında Kahramanmaraş'ın Onikişubat ve Dulkadiroğlu ilçelerindeki resmi ortaokullarda görev yapan 3462 öğretmenden, örneklemi ise araştırma evreninden "Kolay Ulaşılabilir Örnekleme" yöntemiyle belirlenen 600 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Yüner (2018) tarafından geliştirilen "Okul Yönetişimi Ölçeği", Ergün ve Çelik (2018) tarafından Türkçeye uyarlanan "Örgütsel Muhalefet Ölçeği" ve katılımcıların demografik bilgilerinin yer aldığı "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin uygun analiz programı kullanılarak yüzde, frekans, aritmetik ortalama ve standart sapma değerleri bulunmuş, iki kategorili değişkenler için t-Testi, ikiden fazla kategorili değişkenler için ANOVA analizi kullanılmıştır. Anlamlı fark olan grupların belirlenmesi için Post-Hoc (Bonferroni) testi, değişkenler arasındaki ilişkinin belirlenmesi için ise korelasyon analizi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, öğretmenlerin okul yönetişiminin şeffaflık ve hukuka bağlılık boyutları ile örgütsel muhalefetin içsel muhalefet boyutuna yönelik algıları arasında pozitif yönde, anlamlı ancak düşük düzeyde ilişki olduğu tespit edilmiştir. Öğretmenlerin katılım boyutu ile içsel muhalefet boyutuna yönelik algıları arasında ve dışsal muhalefet boyutu ile okul yönetişiminin tüm alt boyutlarına yönelik algıları arasında ise anlamlı ilişkiye rastlanmamıştır. Buna göre okullarda örgütsel muhalefetin artması ya da azalmasının okul yönetişimiyle yüksek düzeyde ilişkisinin olmadığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Yönetim, Yönetişim, Okul Yönetişimi, Örgüt, Örgütsel Muhalefet.

Abstract:
The aim of this research is to examine the relationship between school governance and organizational dissent according to teacher perceptions. The research was designed with a descriptive relational survey model. The population consists of 3462 teachers working in public secondary schools in Onikişubat and Dulkadiroğlu districts of Kahramanmaraş in the 2019-2020 school year, and the sample consists of 600 teachers from the population, determined by the "Convenience Sampling" method. The "School Governance Scale" developed by Yüner (2018), the "Organizational Dissent Scale" adapted to Turkish by Ergün and Çelik (2018), and the "Personal Information Form", which includes the demographic information of the participants, were used as data collection tools in the research. Percentage, frequency, arithmetic mean and standard deviation values were found by using the appropriate analysis software of the data obtained from the research, t-Test was used for variables with two categories, and ANOVA analysis was used for variables with more than two categories. Post-Hoc (Bonferroni) test was used to determine the groups with significant difference, and correlation analysis was used to determine the relationship between the variables. According to the findings obtained from the research, it has been determined that there is a positive, significant but low-level relationship between teachers' perceptions of the transparency and adherence to law dimensions of school governance and the internal dissent dimension of organizational dissent. However, no significant relationship was found between the teachers' perceptions of the dimension of participation and the dimension of internal dissent, and between the dimension of external dissent and their perceptions of all sub-dimensions of school governance. Accordingly, it was seen that the increase or decrease of organizational dissent in schools was not highly correlated with school governance.

Keywords: Management, Governance, School Governance, Organization, Organizational Dissent.