Bir mermer işletmesindeki problemlerin TRIZ yöntemi ile değerlendirilmesi
Evaluation of problems in a marble factory by using TRIZ methodology
Yazar: SEZEN DÜLGER
Danışman: DOÇ. DR. BERNA ULUTAŞ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Endüstri Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering

Özet:
Sürdürülebilir üretim, üretim süreçlerinin her aşamasında, önleyici çevre yönetimi stratejilerinin bütünsel bir şekilde, sürekli uygulanarak, insan sağlığı ve çevresel değerler üzerindeki risklerin ortadan kaldırılması ya da azaltılması ve verimliliğin arttırılması olarak tanımlanır. Su ve enerji kullanımı ile atık oluşumunun yoğun olduğu mermer sektöründe, tüm önlemlerin alınarak, insana ve çevreye olumsuz etkilerin asgariye indirilmesi gerekir. Atık malzeme miktarlarının azaltılması ve üretim verimliliğinin arttırılması için mermer sektöründe sistematik yaklaşımlara ihtiyaç vardır. Literatürde, bu alandaki eksikliği gidermek amacıyla, sürdürülebilir üretim konusu mermer sektörü temel alınarak irdelenmektedir. Çalışma ortamlarının iyileştirilmesi için sistematik bir yaklaşım önerilmekte ve bu yaklaşımın bir mermer fabrikasına uygulanması sunulmaktadır. Bu amaçla, öncelikle insan faktörleri açısından değerlendirme yapılmakta, mevcut problem çözümünde, Yaratıcı Problem Çözme Teorisi (Teoriya Resheniya Izobreatatelskikh Zadatch, TRIZ) yöntemi kullanılmaktadır. Uygulama sonrasında, gürültü düzeyinde ortalama % 7,2, kusurlu parça oranında % 5, ve malzeme taşıma işlemleri sırasında oluşan kas yorgunluklarında azalma, üretim süresinde % 11 iyileşme sağlanmıştır. Ayrıca, mermer işleme sırasında kullanılan tezgahların tükettikleri elektrik enerjisi ve su miktarları ile işlemler sonucu oluşan mermer atıkları da sırasıyla ekonomiklik ve çevre açısından değerlendirilmiştir. Uygulamalardan elde edilen sonuçlar ve izleyen çalışmalara ışık tutacak öneriler tartışılmıştır.

Abstract:
Sustainable manufacturing is defined as eliminating or decreasing risks on human health and environment, also increasing efficiency by continuous application of an integrated and preventive environmental strategy on all production processes. Negative impacts on people and environment should be minimized by considering all measures in marble sector where water and energy consumptions, also waste generation are very high. There is a need of systematical approaches for reducing the amount of waste material and increasing the production efficiency. To resolve shortcomings in marble sector on the basis of sustainable manufacturing, a systematic approach to improve the working environment is proposed.  First, an evaluation is made in terms of human factors and Theory of Inventive Problem Solving (Teoriya Resheniya Izobreatatelskikh Zadatch, TRIZ) method is used to solve the problem. Noise level 7.2 %, defective part ratio of 5 %, muscle fatigues that occur during material handling are reduced and production time is improved 11 %. Further, electric energy and water consumption that are used during marble processing, with marble wastes resulting from operations are also assessed in terms of economy and environment, respectively.