4-6 yaş çocuğu olan annelere verilen bağ kurma psikoeğitiminin bağlanma ve psikososyal duruma etkisi
The impact of bonding psychoeducation on attachment styles and psychosocial status in mothers of children aged 4-6 years
Yazar: DERYA KAYAR ERGİNER
Danışman: PROF. DR. ESRA ENGİN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Güvenli bağlanma = Attachment security ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing

Özet:
Amaç: Araştırma, 4-6 yaş çocuğu olan annelere verilen bağ kurma psikoeğitiminin bağlanma ve psikososyal duruma etkisini değerlendirmek amacıyla yürütülmüştür.
Yöntem: Araştırma nicel, tek körlü randomize ön test son test izlem ölçümlü, kontrol gruplu deneysel araştırma tasarımındadır. Araştırmanın evrenini İzmir'in Narlıdere ilçesindeki 4-6 yaş çocuğu olan aileler oluşturmuştur. Ocak 2023-Haziran 2023 tarihleri arasında ulaşılabilen ve dahil edilme kriterlerine uyan; 23'ü girişim, 22'si kontrol olmak üzere toplam 45 bireyle araştırma tamamlanmıştır. Her iki gruptaki annelere, Tanıtıcı Bilgi Formu, 3-6 yaş Çocuklar İçin Psikosoyal Durum Değerlendirme Ölçeği-Ebeveyn Formu, çocuklara da Tamamlanmamış Oyuncak Bebek Hikayeleri Ölçeği (TOBAH) uygulanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel metotlar (sayı, yüzde, min-maks değerleri, ortalama ve standart sapma), bağımsız t testi, ki kare analizi, tekrarlı ölçümlerde varyans analizi, Bonferroni düzeltmesi uygulanmıştır. Araştırmanın etik izinleri alınmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan çocukların TOBAH öntest ölçümleri, girişim grubu katılımcılarının %17,4'ünün negatif, %56,5'inin kaçınmalı, %26,1'inin güvenli; kontrol grubu katılımcılarının %9,1'inin negatif, %59,1'inin kaçınmalı, %31,8'inin güvenli bağlanma sınıfında olduğu, uygulama sonrası girişim grubu katılımcılarının %47,8'inin kaçınmalı, %52,2'sinin güvenli; kontrol grubu katılımcıların %9,1'inin negatif, %59,1'inin kaçınmalı, %31,8'inin güvenli ve izlem ölçümlerinde ise, girişim grubu katılımcıların %21,7'sinin kaçınmalı, %78,3'ünün güvenli; kontrol grubu katılımcıların %4,5'inin negatif, %63,6'sının kaçınmalı, %31,8'inin güvenli bağlanma sınıfında olduğu görülmektedir. TOBAH puanlarının grup içi ve gruplar arası karşılaştırılmasında; katılımcıların gruplarına göre TOBAH izlem puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu görülmektedir (p=0.001). Katılımcıların gruplarına göre PSDDÖ ön test, son test ve izlem puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Katılımcıların gruplarına göre PSDDÖ Faktör 4, izlem puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p=0,000). 
Sonuç: Bağ kurma psikoeğitiminin çocukların bağlanma stilleri ve psikososyal durumları üzerinde olumlu etkisinin olduğu, Bağ Kurma Psikoeğitimin özellikle 3.ay izlemde etkili olduğu görülmüştür. Bağ kurma psikoeğitimi, özellikle anne- çocuk arasındaki bağı güçlendirmek için uygulanabilir bir eğitimdir. Psikoeğitimin etkinliğinin ölçülmesi için daha uzun süreli ve izlemli randomize kontrollü çalışmaların yapılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler; Bağlanma; bağ kurma psikoeğitimi; oyun terapisi; psikososyal durum; çocuk- ergen psikiyatri hemşireliği

Abstract:
Objective: This study aims to evaluate the effect of bonding psychoeducation provided to mothers of children aged 4-6 years on their attachment styles and psychosocial status.  
Method: The research is designed as a quantitative, single-blind, randomized pre-test and post-test follow-up study with a control group. The population of the study consists of families with children aged 4-6 years in the Narlıdere district of İzmir. The research was completed between January 2023 and June 2023, involving a total of 45 individuals who met the inclusion criteria, with 23 in the intervention group and 22 in the control group. Participant mothers in both groups were administered the Introductory Information Form, the Psychosocial Status Assessment Scale for Children Aged 3-6 Years - Parent Form, and the Incomplete Doll Stories Scale for the children. Descriptive statistical methods (frequency, percentage, minimum-maximum values, mean, and standard deviation), independent t-tests, chi-square analysis,  analysis of variance in repeated measures, and Bonferroni correction were applied in the data analysis. Ethical approvals for the research were obtained.
Findings: In the Incomplete Doll Stories Scale pre-test measurements of the children participating in the study, it was seen that 17.4% of the intervention group participants were negative, 56.5% avoidant, 26.1% secure; 9.1% of the control group participants were negative, 59.1% avoidant, 31.8% were in the secure attachment class. After the application, 47.8% of the intervention group participants were avoidant, 52.2% secure; 9.1% of the control group participants were negative, 59.1% avoidant, 31.8% secure and in the follow-up measurements, 21.7% of the intervention group participants were avoidant, 78.3% secure; 4.5% of the control group participants were negative, 63.6% avoidant, 31.8% were in the secure attachment class. In the comparison of the Incomplete Doll Stories Scale scores within and between groups; it was seen that there was a statistically significant difference between the Incomplete Doll Stories Scale follow-up scores of the participants according to their groups (p=0.001). No statistically significant difference was found between the PSRAS pre-test, post-test and follow-up scores of the participants according to their groups. A statistically significant difference was found between the PSRAS Factor 4 follow-up scores of the participants according to their groups (p=0.000).
Conclusion: It was observed that bonding psychoeducation had a positive effect on children's attachment styles and psychosocial status and that Bonding Psychoeducation was especially effective at the 3rd-month follow-up. Bonding psychoeducation is an applicable training, especially for strengthening the bond between mother and child. It is recommended that randomized controlled studies with longer follow-ups be conducted to measure the effectiveness of psychoeducation.
Key Words; Attachment; bonding psychoeducation; play therapy; psychosocial status; child-adolescent psychiatric nursing.