Alkol bağımlısı olan bireylerin içselleştirilmiş damgalanmaya ilişkin görüşleri
Opinions regarding self-stigma of individuals with alcohol dependence
Yazar: SEVAL CÜCELER
Danışman: PROF. DR. MUALLA YILMAZ
Mersin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Alkol bağımlılığı = Alcohol dependents ; Alkolizm = Alcoholism ; Alkolle ilgili bozukluklar = Alcohol-related disorders ; Damgalama = Stigmatization ; Kendini damgalama = Self stigmatization

Özet:
Bu araştırma, alkol bağımlısı olan bireylerin içselleştirilmiş damgalanmaya ilişkin görüşlerini belirlemek amacıyla nitel araştırma yaklaşımı kullanılarak yapılmıştır. Araştırmada fenomenolojik (olgubilim) desen, amaçlı örnekleme yöntemlerinden biri olan ölçüt örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Çalışma grubunu 14 Ocak 2020- 22 Mayıs 2020 tarihleri arasında Mersin Toros Devlet Hastanesi Alkol ve Madde Bağımlılığı Tedavi Merkezi'nde yatarak tedavi gören ve dahil edilme kriterlerine uyan 37 alkol bağımlısı olan birey oluşturmuştur. Veriler bireysel derinlemesine görüşme yöntemi ile "Kişisel Bilgi Formu" ve "Yarı Yapılandırılmış Bireysel Derinlemesine Görüşme Soru Formu" kullanılarak toplanmıştır. Yapılan bireysel derinlemesine görüşme dökümleri bilgisayar ortamına aktarılarak içerik analizi yapılmıştır. Araştırmaya katılan bireylerin yaş ortalaması 48,37±10,16 olup tamamı erkektir. Bireylerin üçte biri ortaokul mezunu olup gelir getiren bir işte çalışmadığı saptanmıştır. Görüşmeler sonucunda "Alkol bağımlısı olan bireylerin duygu ve düşünceleri", "Alkol bağımlısı olan bireylerin ve toplumun alkol bağımlısı olan bireylere ilişkin görüşleri" ve "Alkol bağımlısı olan bireylerin sağlık profesyonellerine ilişkin görüşleri" olmak üzere üç ana tema belirlenmiştir. Alkol bağımlısı olan bireylerin tamamı alkol bağımlılığına toplumun bakış açısının olumsuz olduğunu, toplumun dışladığını, toplumdan dışlandıklarında utanç, pişmanlık gibi duygular yaşadığını ve toplumdan uzaklaştığını belirtmiştir. Ayrıca alkol bağımlısı olan bireylerin yarıya yakınının alkol alanları ve kendisini damgaladığı, tiksindiği, iğrendiği, alkol bağımlısı bireylerle görüşmek istemediği ve bu bireylerin tehlikeli olduğunu belirttiği saptanmıştır. Alkol bağımlısı olan bireylerin tamamı kendisinden, ailesinden, toplumdan utandığını, suçluluk duyduğunu, geçmişe yönelik keşkelerinin olduğunu, pişmanlıklar nedeniyle kendine kızgınlık yaşadığını, kendinden nefret ettiğini belirtmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda, alkol bağımlısı olan bireylere karşı var olan toplumsal damgalama ile mücadele edilmesi, kendisini (içselleştirilmiş damgalanma) ve alkol kullananları damgalayan bireylere alkol bağımlılığı hakkında ve damgalamayı önlemeye yönelik eğitim verilmesi önerilmektedir.

Abstract:
This study was conducted using a qualitative research approach to determine the opinions of individuals with alcohol dependence on internalized stigma. The phenomenological design and criterion sampling method, the purposeful sampling methods, were used in the study. The study participants consisted of 37 individuals with alcohol dependence who met inclusion criteria and received inpatient treatment at Mersin Toros State Hospital Alcohol and Substance Addiction Treatment Center between January 14, and May 22, 2020. The data were collected by using individual in-depth interview method via "Personal Information Form" and "Semi-Structured Individual In-depth Interview Question Form". Content analysis was carried out by transferring the individual in-depth interview transcripts to the computer environment. Participants were male and the mean age of them was 48.37 ± 10.16. One-third of the individuals were secondary school graduates and it has been determined that they were not working in wage-earning employment. At the end of the interviews, three main themes were determined: "Thoughts and feelings of individuals with alcohol dependency", "Opinions of individuals with alcohol dependence regarding themself and opinions of society about individuals with alcohol dependence" and "Opinions of individuals with alcohol dependence regarding health professionals". All participants stated that the perspective of society on alcohol dependence was negative, they experienced social exclusion and felt shame and regret when they were excluded from society, and they moved away from society. In addition, it was determined that almost half of the individuals with alcohol dependence were stigmatized themself and other alcohol users, abominated, disgusted, and did not want to meet with other individuals with alcohol dependence and stated that these individuals were dangerous. All participants stated that they were ashamed of themselves, they felt guilty in front of families and the society, they had regrets of yesterday, felt anger towards themselves due to regrets, and that they hated themselves. In line with these results, it is recommended to tackle social stigma regarding individuals with alcohol dependence and individuals who stigmatize themselves (internalized stigmatization) and alcohol users should be educated to prevent stigmatization and about alcohol addiction.