Acil serviste pulmoner emboli tanısı alan hastaların anamnez,laboratuvar ve görüntüleme yöntemlerinin analizi
Diagnostic values of laboratory and imaging methods for the patients with pulmonary embolism in the emergency service
Yazar: FATMA DURAN MEMİŞ
Danışman: YRD. DOÇ. MURAT YÜCEL
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Acil tıp = Emergency medicine ; Anamnez alma = Medical history taking ; Emboli = Embolism ; Pulmoner emboli = Pulmonary embolism ; Radyografi = Radiography ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis teknikleri ve prosedürleri = Diagnostic techniques and procedures

Özet:
Giriş-Amaç: Pulmoner Emboli mortalitesi yüksek bir hastalıktır ve mortaliteye etki eden faktörlerden birisi de embolinin yerleşim yeridir. Bu çalışmada acil servisteki tanı aşamasında pulmoner embolinin santral mi periferik mi olduğunu tespit etmede anamnez, laboratuvar ve görüntüleme yöntemlerinin etkinliğinin analiz edilmesi amaçlanmıştır.
Materyal ve Metod: Çalışma 01.01.2015-31.12.2016 tarihleri arasında Pulmoner Emboli tanısı alan hastaların, santral ve periferik dal tutulumu olmak üzere iki gruba ayrıldıktan sonra anamnez, laboratuvar ve görüntüleme yöntemleri açısından karşılaştırılması ile gerçekleştirildi.
Bulgular: Çalışmaya dâhil edilen toplam 103 hastanın yaş ortancası 62,5 (min:44-max:77) ve % 64'ü kadın idi. En en sık görülen şikâyetin nefes darlığı(% 59,2) ve en fazla karşılaşılan risk faktörünin ise (% 12,6) operasyon öyküsü olduğu saptandı. Gruplar arasında D-dimer, PH, PCO2, PO2, hemoglobin, RDW, PLR, NLR, üre, kreatinin, potasyum, INR, CRP değerleri ve hesaplanan Wells Skorları bakımından anlamlı bir fark saptanmazken (p>0,05), laktat (p=0,003), hs-Troponin (p=0,003), sodyum (p=0,036) ve klor (p=0,018) değerlerinin santral dal tutulumu olan grupta anlamlı seviyede yüksek olduğu tespit edildi (p<0,05). ROC analizi ile santral dal tutulumu olan grupta optimal laktat kesme değeri 2,45 ve optimal klor kesme değeri ise 106,5 bulundu (sırası ile sensitiviteleri % 60, % 16 ve spesifiteleri % 75, % 95). Kısa dönem mortalite açısından ise, santral dal tutulumunda mortaliteninfazla olduğu ancak bu durumun istatistiksel olarak anlamlı olmadığı belirlendi (p>0,05).
Sonuç: Pulmoner Emboli tanısal yaklaşımında sodyum, klor, hs-Troponin ve laktat değerlerinde yükseklik saptanması durumunda santral dal tutulumu akla gelmelidir. Ancak bu sonucu destekleyecek ilave çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar kelimeler: Acil, Pulmoner Emboli, Tanı, Periferik, Santral.

Abstract:
DIAGNOSTIC VALUES OF LABORATORY AND IMAGING METHODS FOR THE PATIENTS WITH PULMONARY EMBOLISM IN THE EMERGENCY SERVICE
Introduction: Mortality rate of pulmonary embolism is high, and one of the factors which have effect upon mortality is the location of Pulmonary Embolism.  In this study, we have intended to analyse the efficiencies of anamnesis, laboratory and imaging methods in determining whether Pulmonary Embolism is peripheral or  central in the diagnose process in emergency service.

Material And Method: The study has been implemented between 01.01.2015 and 31.12.2016 through comparing two groups of patients, who received the diagnose of Pulmonary Embolism, in terms of anamnesis, laboratory and imaging methods after they have been dived into central and peripheral branch involvement.

Results: The median for totally 103 patients who have been included in the study was 62,5 (min: 44-max: 77), and 64 % of them were female. It is detected that most frequent complaint was laboured breathing (59,2 %) and most frequently encountered risk factor was operation history (12,6 %).  While no significant difference is detected between the groups in terms of D-dimer, PH, PCO2, PO2, haemoglobin, RDW, PLR, NLR, urea, creatinine, potassium, INR, CRP values (p>0.05) and calculated Wells scores; it is been detected that lactate (p=0,003), hs-Troponin (p=0,003), sodium (p=0,036) and chlorine (p=0,018) values are significantly high in the group which has central branch involvement (p>0,05). It is found, through ROC analysis, that optimal lactate cutoff-sector-truncation value was 2,45  and optimal chlorine cutoff -sector-truncation value was 106,5 for the group which has central branch involvement (sensitivities were 60 %, 16 % and specificities were 75 %, 95 % respectively). As for short period mortality, it is determined that mortality is high for central branch involvement, yet this state is statistically insignificant (p>0,05).
Conclusion: In diagnostic approach of Pulmonary Embolism, central branch involvement should come to mind for the case where sodium, chorine, hs-Troponin and lactate values are determined at high level. However, additional studies which will bolster this outcome are needed.
Key Words: Emergency, Pulmonary Embolism, Diagnostic, Peripheral, Central.