Üst ekstremite periferik sinir yaralanmasına sahip bireylerde başa çıkma stratejilerinin incelenmesi
Investigation of coping strategies for individuals with upper extremity peripheral nerve injury
Yazar: GAMZE YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ÇİĞDEM ÖKSÜZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ergoterapi Ana Bilim Dalı / Ergoterapi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Başa çıkma = Coping ; El = Hand ; El yaralanmaları = Hand injuries ; Periferik sinir hasarları = Peripheral nerve injuries ; Periferik sinirler = Peripheral nerves ; Üst ekstremite = Upper extremity

Özet:
Bu çalışmada üst ekstremite periferik sinir hasarı olan bireylerin başa çıkma stratejilerinin belirlenmesi ve el yaralanması şiddeti, demografik özellikler ve fonksiyonel durumun başa çıkma stratejileri üzerindeki etkilerinin araştırılması amaçlandı. Çalışmamızda başa çıkma stratejilerinin belirlenmesi için COPE - R Türkçe versiyonu ve yarı yapılandırılmış görüşme tekniği; yaralanma şiddetinin sınıflandırılması için El Yaralanma Ciddiyet Skoru (EYCS); fonksiyonel durumun değerlendirilmesi için Kol, Omuz ve El Sorunlar Anketi (DASH - T) ile 9 Delikli Peg Testi ve duyu problemlerinin değerlendirilmesi için Semmes Weinstein Monofilament Testi (SWMT) kullanıldı. Ayrıca bireylerin kavrama kuvveti ve lateral pinç kuvveti kaydedildi. Çalışma sonucunda farklı demografik, fonksiyonel ve fiziksel özelliklere sahip periferik sinir yaralanması olan bireylerin birçok farklı başa çıkma stratejileri kullandığı fakat en çok aktif başa çıkma stratejilerinin kullanıldığı tespit edildi. Bireylerin COPE – R ile DASH – T puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif yönde bir ilişki bulundu (r= -0,42; p: 0,02). Bireylerin duyu problemleri arttıkça başa çıkma tutumlarının azaldığı tespit edildi ve SMWT ile COPE -R arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif yönde bir ilişki bulundu (r= 0,46; p: 0,01). Sigara ve alkol kullanımı ile COPE – R arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (p>0,05). El yaralanma ciddiyet skoru ve 9 Delikli Peg Testi ile COPE – R arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı (p>0,05). Periferik sinir yaralanması sonrası meydana gelen duyu – motor ve psikososyal problemlerin artırdığı stresin önüne geçilmesinde yardımcı olan başa çıkma stratejilerinin, ergoterapistler tarafından detaylıca değerlendirilmesi ve belirlenen stratejilerin bireylerin müdahale planlarında yer alması gerekmektedir.

Abstract:
The study was planned to determine the coping strategies of individuals with upper extremity peripheral nerve injury and to investigate the effects of hand injury severity scores, demographic properties and functional status on coping strategies. The Turkish version of COPE and semi structure interview used to determine coping strategies. We used The Hand Injury Severity Score (HISS) was used to classify injury severity and, Disabilities of the Arm, Shoulder, and Hand (The DASH) and 9 Hole Peg Test to evaluate functional status and Semmes-Weinstein Monofilament Test (SWMT) to evaluate sensory problems. Additionally, grip and lateral pinch strength were noted. The study sample comprised of 29 individuals (22 men, 7 women) with a mean age of 36.62 ± 13.87 years. The study showed that individuals with peripheral nerve injuries in different demographic, functional and physical conditions used many different coping strategies mostly active coping strategies. There was a negative correlation between COPE and DASH (r= -0,42; p: 0.02). It was determined that coping strategies of individuals decreased as their sensory problems increased. A statistically significant negative relationship was found between SMWT and COPE -R (r = 0.46; p: 0.01). There was no statistically difference between smoking and alcohol use with COPE - R (p> 0.05). There was no statistically difference between hand injury severity score and 9-Hole Peg Test with COPE - R (p> 0.05). The coping strategies that help prevent stress caused by sensory - motor and psychosocial problems after peripheral nerve injury should be evaluated in detail by occupational therapists and the strategies which are determined should be included in the intervention plans of individuals.