Branş öğretmenlerinin empatik eğilim düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Avcılar Örneği)
Analysis of the branch teachers' empathic tendency levels in terms of different variables (Avcılar sample)
Yazar: HALİL EMRE GÜRSEL
Danışman: PROF. DR. HAMİDE ERTEPINAR
İstanbul Aydın Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Empati = Empathy ; Empatik eğilim = Empathic inclination ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu araştırma, branş öğretmenlerinin empatik eğilim düzeylerini çeşitli değişkenler
açısından incelemek amacıyla yazılmıştır.
Bilindiği üzere insanlar istendik davranış değişikliği oluşması adına eğitim
almaktadır. Kendilerine ve topluma faydalı bir birey olmaları ve hayatın kendilerine
açtığı yoldan başarıyla ilerleyebilmeleri açısından eğitim almaları büyük önem teşkil
etmektedir. Bu eğitimi alırken, özellikle ilk ve ortaöğretimde, faydalandıkları en
önemli kaynak ise eğitimin köşetaşı olan öğretmenlerdir.
Öğretmenler, öğrencilere eğitim verirken onları motive eder, çevresel faktörleri
düzenler, hazır bulunuşluk düzeylerini belirleyip onlara uygun araçlarla öğrencilerin
karşısına çıkar ve çeşitli eğitim öğretim yöntem ve teknikleriyle ders verir. Ancak en
önemlisi onlarla iletişim kurar. Bir öğretmenin mesleki başarısı öğretmenin sadece
anlatım becerisine değil aynı zamanda iletişim ve empati yeteneğine de bağlıdır.
Öğretmenlerin empatik eğilimleri en nihayetinde onların örgüt içinde ve dışında
gerçekleştirdiği iletişim durumlarını ortaya koymaktadır. Bu durumlar ise onların
gerek meslek yaşamlarında gerekse günlük hayatlarında gerçekleştirdikleri iletişimin
kalitesini bize gösterir. Yapılan bu çalışmayla branş öğretmenlerinin empatik eğilim
düzeylerinin hangi değişkenlere göre farklılık göstermekte olduğunu tespit etmek
amaçlanmıştır.

Araştırmanın Amacı

Bilgi birikimlerinin yanında insanı eğiten ve şekil veren öğretmenlerin duygusal
yönleri, incelenmeye ve üzerinde araştırma yapılmaya muhtaç bir konudur. Bu tezde
öğretmenlerin duygusal yönlerinin hangi değişkenler neticesinde şekillendiğine
cevap aranacaktır. Bu amaçla öğretmenlerin sosyo-demografik özellikleri (cinsiyet,
yaş, medeni durum), çalışma yaşamına ilişkin özellikleri (eğitim durumu, eğitimdeki
kıdem, branş, mesleği isteyerek seçme ve mesleki memnuniyet) empatik eğilim
düzeyi açısından ilişkisi karşılaştırılmıştır.

Alt Problemler
Araştırmanın alt problemleri toplamda 8 maddedir. Kişisel bilgiler formundaki
bilgilerden elde edilen veriler ile oluşturulmuştur.

Evren ve Örneklem

Yapılan bu çalışmanın evreni, 2015-2016 Eğitim-Öğretim yılı içerisinde İstanbul'un
Avcılar ilçesinde bulunan Milli Eğitim Müdürlüğüne bağlı olan resmi okullarda
çalışan tüm öğretmenler oluşturmaktadır. Örneklemini ise İstanbul ili Avcılar
ilçesinden basit rastgele örnekleme yoluyla seçilmiş 3 ortaokulu kapsamaktadır.
Okullarda bulunan öğretmenlere anketler gönüllülük esasına dayalı olarak dağıtılmış
ve gerektiğinde açıklamalar yapılmıştır.
Verilerin Toplanması
Bu çalışmanın kavramsal çerçevesi yerli ve yabancı kaynaklardan elde edilen
literatür taraması ile oluşturulmuştur.
Verileri elde etmek için bir adet demografik bilgi formu bir adet de Empatik Eğilim
Ölçeği kullanılmıştır. Demografik bilgi formu 8 sorudan oluşmaktadır.(EK-I) Bu
sorular cinsiyet, yaş, medeni durum, eğitim durumu, öğretmenlikteki kıdem, branş,
mesleği isteyerek seçme ve mesleki memnuniyet ile ilgili sorulardır. Bir diğer ölçek
ise Empatik eğilim ölçeğidir ve 20 maddeden oluşmaktadır.(EK-II)

Bulgular

Araştırma örnekleminde yer alan 100 öğretmenin57' si ( %57 ) bayan
öğretmenlerden, 43' ü ( %43 ) erkek öğretmenlerden oluşmaktadır. Araştırma
örnekleminde yer alan 100 öğretmenin 29'u ( %29 ) 20-30 yaş aralığında, 50'si ( %
50 ) 31-40 yaş aralığında, 16'sı ( %16 ) 41-50 yaş aralığında, 5'i ( %5 ) 51-60 yaş
aralığındadır. Araştırma örnekleminde yer alan 100 öğretmenin 77'si ( %77 ) evli,
23'ü ( %23 ) bekardır. Araştırma örnekleminde yer alan 100 öğretmenin 92'si ( %
92 ) lisans mezunu 8'i ( %8 ) yüksek lisans mezunudur. Doktora mezunu
örneklemde yer almamaktadır. Araştırma örnekleminde yer alan 100 öğretmenin
56'sının ( %56 ) kıdem yılı 1-10 yıl arası, 30'unun ( %30 ) 11-20 yıl arası, 14'ünün
( %14 ) ise 21 ve daha fazla olduğu görülmüştür. Araştırma örnekleminde yer alan
100 öğretmenin 7'sinin ( %7 ) Beden Eğitimi Öğretmeni, 6'sının ( %6 ) Din Kültürü
ve Ahlak Bilgisi Öğretmeni, 11'inin ( %11 ) Fen ve Teknoloji Öğretmeni, 6'sının
( %6 ) Görsel Sanatlar Öğretmeni, 14'ünün ( %14 ) İngilizce Öğretmeni, 18'inin ( %
18 ) Matematik Öğretmeni, 3'ünün ( %3 ) Müzik Öğretmeni, 2'sinin ( %2 )
Rehberlik Öğretmeni, 12'sinin ( %12 ) Sosyal Bilgiler Öğretmeni, 4'ünün ( %4 )
Teknoloji ve Tasarım Öğretmeni, 17'sinin ( %17 ) Türkçe Öğretmeni olduğu
saptanmıştır.
Araştırma örnekleminde yer alan 100 öğretmenin 85'i ( %85 ) öğretmenlik
mesleğinden memnunken, 15'i ( %15 ) bu meslekten memnun olmadığını
belirtmiştir. Araştırma örnekleminde yer alan 100 öğretmenin 87'si ( %87 )
öğretmenlik mesleğini isteyerek seçmiştir. 13 öğretmen ( %13 ) ise bu mesleği
isteyerek seçmemiştir.
Araştırmaya katılan branş öğretmenlerinin empatik eğilim ölçeğinden aldıkları
puanların yaş, medeni durum, eğitim durumu, mesleki kıdem, branş ve mesleki
memnuniyet değişkenlerine göre farklılık anlamsız bulunmuştur.
Bununla beraber örneklemi oluşturan branş öğretmenlerinin empatik eğilim
ölçeğinden almış oldukları puanların cinsiyet değişkenine göre anlamlı bir fark
oluşturup oluşturmadığını belirlemek amacıyla yapılan bağımsız grup t-testi
sonucunda farklılık anlamlı bulunmuştur (t= 4,67; p< ,05).
Örneklemi oluşturan branş öğretmenlerinin empatik eğilim ölçeğinden almış
oldukları puanların mesleği isteyerek seçme değişkenine göre anlamlı bir fark
oluşturup oluşturmadığını belirlemek amacıyla yapılan bağımsız grup t-testi
sonucunda farklılık anlamlı bulunmuştur (t= 3,84; p< ,05).

Abstract:
This research was written in order to analyze the branch teachers' empathic
tendency levels in terms of different variables..
As is known, people are trained to have a terminal behavioral change. It is of vital
importance that people are trained to move along the way opened by the life
itself successfully, and to become individuals that are beneficial to themselves and
to the society. When receiving this training, the most important resource they
benefit from, particularly in primary and secondary education, is teachers that are
the cornerstones of education.
While giving education, teachers motivate their students; organize the
environmental factors, determine the level of readiness, confront their students
with the proper instruments, and tutor them by various educational methods
and techniques. However, most importantly, they communicate with them. A
teacher's professional success not only depends on his/her expression skill,
but also on his/her communication and empathy skill.
Teachers' empathic tendencies will eventually reveal the communication
status realized by them inside and outside the organization. These status show
us the quality of communication realized by them in their professional and daily
lives. With this study, it has been aimed to determine according to which
variables teachers' empathic tendency levels differ.

Research Objective

People have an emotional aspect along with the mental one. Just as they cannot give
up their minds, they also cannot give up their emotions. They just try to control
some emotions.
Alongside their fund of knowledge, emotional aspects of teachers that train and
shape others, must be analyzed and investigated. In this thesis, an answer will
be sought for the issue that, as a result of which variables teacher's emotional
aspects are shaped. To this end, the relationship between the teachers' sociodemographic
characteristics (gender, age, marital status), their characteristics
related to the professional life (educational status, seniority, branch and
professional satisfaction) were compared in terms of their empathic tendency levels.

Sub-Problems
Sub-problems of this research consist of 8 articles in total. The research was
created by the data acquired from the personal information form.

Population and Sampling

Population of this research, consists of all the teachers working in the official schools
affiliated to The Ministry of Education located in Avcılar District of Istanbul
Province within 2015-2016 academic year. The sampling involves 3 secondary
schools selected from Avcılar District of Istanbul Province, by simple random
sampling method. Surveys were delivered to the teachers working in the schools, and
necessary explanations were made.

Data Collection

Conceptual framework of this research was created by the literature review
acquired from domestic and foreign resources.
In order to acquire data, a demographic information form and an Empathic
Tendency Scale were used. Demographic information form consists of 8 questions
(ANNEX-I). These questions are related to gender, age, marital status,
educational status, seniority, branch, and professional satisfaction. Another scale
is Empathic tendency scale and it consists of 20 articles.(ANNEX-II)

Findings

57 (57%) out of 100 teachers included in the research sample, was comprised
of female teachers, and 43 (43%) was male teachers. 29 (29%) out of 100 teachers
was in the age range of 20-30; 50 (50%) was in the age range of 31-40; 16 (16%)
was in the age range of 41-40; and 5 (5%) was in the age range of 51-60. 77
(77%) out of 100 teachers included in the research sample was married, and 23
(23%) was single. While 92 (92%) out of 100 teachers included in the research
sample had bachelor's degree, the remaining 8 (8%) had master's degree.
Teachers who had the doctoral degree, were not included in the research sample. It
was observed that; 56 (56%) out of 100 teachers included in the research sample has
1-10 years of seniority, 30 (30%) had 11-20 years of seniority, 14 (14%) had 21
over 21 years of seniority. It was found out that 7 (7%) out of 100 teachers
included in the research sample was Gym Teacher, 6 (6%) was Religious Culture
and Moral Knowledge Teacher, 11 (11%) was Science and Technology Teacher,
6 (6%) was Visual Arts Teacher, 14 (14%) was English Teacher, 18 (18%) was
Math Teacher, 3 (3%) was Music Teacher, 2 (2%) was Guidance Counselor, 12
(12%) was Social Sciences Teacher, 4 (4%) was Technology and Design Teacher,
and 17 (17%) was Turkish Teacher. .
It was found out that; while 85 (85%) out of 100 teachers included in the
research sample was satisfied with teaching profession, 15 (15%) was not. 87
(87%) out of 100 teachers included in the research sample had chosen the
teaching profession willingly. And 13 (13%) had chosen it unwillingly.