Kolorektal kanserin karaciğer metastazlarında hastalıklı ve hastalıksız sağ kalım analizi ve bunlara etki eden faktörler
Overall and disease free survival analysis on colorectal cancer liver metastasis and the factors affecting them
Yazar: MUHAMMED TAHİR AKÇA
Danışman: UZMAN DR. METİN TİLKİ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Haydarpaşa Numune Eğt. ve Arş. Hastanesi / Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2019
Konu: Genel Cerrahi = General Surgery
Dizin: Karaciğer = Liver ; Karaciğer neoplazmları = Liver neoplasms ; Kolon neoplazmları = Colonic neoplasms ; Kolorektal cerrahi = Colorectal surgery ; Kolorektal neoplazmlar = Colorectal neoplasms ; Neoplazm metastazları = Neoplasm metastasis ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Sağkalım analizi = Survival analysis

Özet:
Amaç: Evreleme açısından da yüksek önemi olan kolorektal kanserin
karaciğer metastazlarının cerrahi tedavisi, yapılan çalışmalarda halen güncelliğini
korumaktadır. Günümüzde kolorektal kanserin karaciğer metastazlarında cerrahi
tedavi, lokal ablatif yöntemler ve anjiografik kemoembolizasyon yöntemlerinin
gelişerek yaygın kullanımı ve bununla birlikte tekniklerde ve hasta yönetiminde
kazanılan tecrübeyle birlikte hastaların sağ kalımında çok iyi gelişmeler
kaydedilmiştir. Karaciğer metastazlı hastaların % 80'i, metastazların anatomik
yerleşimi nedeniyle inoperable kabul edilmektedir. Son zamanlarda bu hasta grubunu
operable hale getirmek için çeşitli yöntemler üzerinde çalışılmaktadır. Bunlardan bir
tanesi de karaciğer rezeksiyonuna kombine olarak ablasyon eklenmesidir. Güncel
bilgilerden yola çıkılarak kolorektal kansere bağlı karaciğer metastazlı hastalarda
cerrahi rezeksiyon ve cerrahi rezeksiyonla birlikte kombine ablasyon uygulanmasının
genel ve hastalıksız sağ kalımdaki rolü ve bu sağ kalımlara etki eden risk
faktörlerinin araştırılması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Kolorektal kansere bağlı karaciğer metastazı nedeni ile
2004-2019 yılları arasında SBÜ İstanbul Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma
Hastanesi'nde kür amacıyla ameliyat edilen hastaların retrospektif olarak verileri
değerlendirildi. Hastaların klinikopatolojik özellikleri, genel ve hastalıksız sağ kalım
oranları ile bunlara etki eden risk faktörleri analiz edildi. İstatistiksel analizlerde IBM
SPSS statistics (Version 23) programı kullanıldı.
Bulgular: Toplam 157 hastaya kolorektal kanser karaciğer metastazı
nedeniyle ameliyat yapıldı. Perioperatif mortalite 1,9% (3 hasta), majör morbidite
26% olarak bulundu. Hastaların ortalama takip süresi 48,1 aydır. Ortalama sağ kalım
süresi 68,6 ay, medyan sağ kalım süresi 49 aydır. 5 yıllık genel sağ kalım % 43,4, 10
yıllık sağ kalım oranı ise %22.7, beş yıllık hastalıksız sağ kalım oranı %31.9, 10
yıllık hastalıksız sağ kalım oranı ise %21.0 olarak hesaplandı.
Sonuç: Kolorektal kanserin karaciğer metastazı nedeni ile cerrahi rezeksiyon
yapılan hastalardaki 5 yıllık sağ kalım oranları literatür ile uyumlu bulunmuştur.
Kombine ablasyon, rezeksiyon için uygun olmayan seçilmiş olguları operable hale
getirebilir ve tek evreli ameliyat ile kabul edilebilir sağ kalım avantajı sağlar.
Remetastazektominin sağ kalım avantajı ile birlikte kür potansiyeli vardır. Sağ
kalıma etki eden bağımsız risk faktörleri; multimetastatik hastalık, kolorektal primer
tümörün lenf nodu pozitifliği, diferansiyasyon, CA 19-9 yüksekliğidir.
Anahtar kelimeler: kolorektal karaciğer metastazı, radyofrekans ablasyon,
senkron kolorektal metastaz, metastazektomi

Abstract:
Aim: The treatment of liver metastases, which are of high importance in
terms of staging, is still up to date. Nowadays, surgical treatment of liver metastases
of colorectal cancer, local ablation methods and angiographic chemoembolization
methods have been developed and used widely and with the experience gained in
techniques and patient management, very good improvements have been made in the
survival of patients. 80% of patients with liver metastasis are considered inoperable
due to anatomical location of metastases. Recently, various methods have been
studied to make the group of patients operable. One of these is combined ablation in
liver resection. Based on current information, we aimed to investigate the role of
surgical resection and combined ablation in combination with surgical resection in
patients with liver metastases due to colorectal cancer in general and disease-free
survival and the risk factors affecting these survival.
Materials(Patients) and Methods: We retrospectively evaluated the data of
patients who underwent cure surgery at SBU Istanbul Haydarpaşa Numune Training
and Research Hospital for colorectal cancer due to liver metastasis between 2004-
2019. Clinicopathological characteristics, overall and disease-free survival rates and
the risk factors affecting them were analyzed. IBM SPSS statistics (Version 23) was
used for statistical analysis.
Results: A total of 157 patients underwent surgery for colorectal cancer liver
metastasis. Perioperative mortality was 1.9% (3 patients) and major morbidity was
26%. The mean follow-up period was 48.1 months. The mean survival time was 68.6
months. The 5-year overall survival rate was 43.4%, the 10-year survival rate was
22.7%, the five-year disease-free survival rate was 31.9%, and the 10-year disease-
free survival rate was 21.0%.
Conclusion: The 5-year survival rates in patients who underwent surgical
resection for liver metastasis of colorectal cancer were consistent with the literature.
Combined ablation can render selected cases unsuitable for resection and provide an
acceptable survival advantage with single-stage surgery. Remetastazectomy has the
advantage of survival and cure potential. Independent risk factors affecting survival;
multimetastatic disease, colorectal primary tumor lymph node positivity,
differentiation, CA 19-9 height.
Keywords: colorectal liver metastasis, radiofrequency ablation, synchronous
colorectal metastasis, metastasectomy