Koroner arter kalsiyum skor indeksi ile karotis ve süperfisial femoral arterin intima media kalınlıkları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluatıon of the relatıonshıp between coronary artery calcıum score ındex and superfıcıal femoral and carotıd arterıes ıntıma medıal thıckness
Yazar: EŞREF CEM VARDI
Danışman: DOÇ. DR. ZÜLKİF BOZGEYİK
Fırat Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Radyodiagnostik Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Ateroskleroz = Atherosclerosis ; Femoral arter = Femoral artery ; Kalsiyum = Calcium ; Karotis arterleri = Carotid arteries ; Koroner damarlar = Coronary vessels

Özet:
İntima media kalınlık artışı dolayısıyla aterosklerotik hastalık hem koroner damar yatağında hem de periferik arterlerde gözlenmektedir. Yapılan birçok çalışmada yüzeyel femoral ve karotis arter intima medial kalınlığı ile koroner arter hastalığın yaygınlığı ve ciddiyeti arasındaki ilişki bulunmuştur. Biz çalışmamızda koroner arter kalsiyum skoru ve intima media kalınlığı ölçerek koroner arter hastalığı gelişmeden ateroskleroza gitmeden önce tespit etmeyi amaçladık. Ateroskleroz, muskuler arterlerin yavaş ilerleyen bir hastalığıdır. Aterosklerozun erken döneminde arter duvarında, intima media kalınlığında artma olmaktadır.Aterosklerozun en erken lezyonları çocuklar ve bebeklerde görülebilir. Bu Lezyonlar yağlı çizgiler diye adlandırılır. Oysa ilerlemiş lezyonlar fibröz plaklardır. Fibröz plaklar genellikle yetişkin ve ileri yaşlarda görülür. Aterosklerotik hastalığın erken subklinik döneminde en önemli değişiklikler tüm arteryel yatakta görülen endotelyal disfonksiyon ve intima-media kalınlığında artmadır. Bu dönemde aterosklerotik tutulum yaygınlaşmadan gerekli tedavi edici yöntemler uygulanabilir. Koroner damar yatağındaki aterosklerotik tutulum başlamadan önce endotel disfonksiyonu ortaya çıkmaktadır. Endotelyal disfonksiyon ve intima-media kalınlığındaki artma basit, ucuz ve girişimsel olmayan yöntemlerle belirlenebilirler.Karotis arter intima media kalınlığı ve genişleyebilirliği yapısal ve fonksiyonel damar duvar özelliklerinin göstergeleridir. Birçok toplum tabanlı çalışma ısrarla göstermiştir ki; karotis arter intima media kalınlığı yaygın kardiyovasküler hastalıkla ve risk faktörlerinin varlığıyla ilişkilidir. Takip eden çalışmalar artmış intima media kalınlık ile artmış MI ve inme insidansı arasında güçlü ve anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Bu çalışmaların sonuçları artmış intima media kalınlığın jeneralize aterosklerozun bir belirteci olduğu görüşünü desteklemektedir. Yüksek rezolüsyonlu B-mode ultrasonografi karotis ve femoral arter gibi yüzeyel arterlerin duvar kalınlıklarını ve aterosklerotik plaklarını ortaya çıkarmak için kullanılabilir.Çalışmaya ÇKBT koroner anjiyografi çekilen toplam 75 hasta dahil edildi. Hastaların bilateral karotis arterler ve süperfisyal femoral arterlerden intima medial kalınlıkları B-mode ultrasonografi kullanılarak manuel olarak ölçüldü. Ayrıca hastaların koroner arter kalsiyum skorları iş istasyonu kullanılarak hesaplandı. Kalsiyum skoru hesaplanırken Agatston'un kalsiyum skorlaması kullanıldı.Çalışmamızda karotis arter ve süperfisial femoral arter İMK ile koroner arter kalsiyum skor indeksi arasında anlamlı ilişki saptanmış olup; kalsiyum skoru arttıkça İMK' ların da arttığı izlendi. Bu bulgular literatürde yayınlanmış birçok çalışma ile paralellik göstermektedir.Bu bilgiler ışığında koroner arter hastalığı gibi aterosklerotik hastalıkların erken teşhisinde, kolay uygulanabilir bir yöntem olan B-mode ultrason ile intima medial kalınlık ölçümünün kullanılabileceği kanaatindeyiz.Anahtar kelimeler: Ateroskleroz, intima medial kalınlık, koroner arter kalsiyum skoru

Abstract:
EVALUATION OF THE RELATIONSHIP BETWEEN CORONARY ARTERY CALCIUM SCORE INDEX AND SUPERFICIAL FEMORAL AND CAROTID ARTERIES INTIMA MEDIAL THICKNESSAtherosclerosis, also the intima media thickness increase, as well as peripheral arteries and coronary vascular bed is observed. The relationship between superficial femoral and carotid artery intima-medial thickness and the prevalance and severity of coronary artery diseasse are shown in many studies. Atherosclerosis is a slowly progressive disease of muscular arteries. During the early stage of atherosclerosis, intima-media thickness is increased in arterial wall.The earliest lesions of atherosclerosis can be seen in children and infants. These lesions are called fatty streaks. Progress of the lesions consist of fibrous plaques. Fibrous plaques are usually seen in adults and the elderly.During the early subclinical atherosclerotic disease the most significant changes in all arterial beds are; endothelial dysfunction and increasing of intima-media thickness. In this period necessary therapeutic methods can be applied for preventing spread of atherosclerotic involvement. Coronary endothelial dysfunction occurs in vascular bed, before the start of atherosclerotic involvement. Endothelial dysfunction and increased intima-media thickness can be evaluated with simple, inexpensive and noninvasive methods.Carotid artery intima-media thickness and expandability are indicators of structural and functional vessel wall properties. Many community-based study has shown that carotid artery intima-media thickness is associated with the presence of cardiovascular disease and risk factors. In the following studies have shown a powerful and meaningful relationship between the increased intima-media thickness with increased incidence of MI and stroke. The results of these studies suggested that increased intima-media thickness is a marker of generalized atherosclerosis. High-resolution B-mod ultrasonography can be used for detection of superficial arteries Wall thickness and atherosclerotic plaques.75 patients. were included in our study who underwent MSCT coronary angiography. Bilateral carotid and superficial femoral arteries intima medial thicknes were measured by B-mod ultrasonography. Also coroner arte calsium scores were calculed by using the workstation. Agatston?s calcium scoring was used to measuremet of calcium score.We found a significant positive relationship between carotid and superficial femoral artery intima-media thickness, and coronary artery calcium score index. This finding is consistent with many studies published in the literature.In our opinion; measurement of intima-medial thickness with the B-mode ultrasound which is an easily performed method can be used early diagnosis of atherosclerotic diseases such as coronary artery disease.Keywords: Atherosclerosis, intima medial thickness, coronary artery calcium score