Hemşirelere göre yönetici hemşirelerin paternalistik davranış örüntülerinin hasta bakımı ile ilgili görevlerine yansıması
The reflection of nurse managers' paternalistic behaviour on their patient care responsibilities from the perspectives of clinical nurses
Yazar: AYLİN MUTLU
Danışman: PROF. DR. KADRİYE BULDUKOĞLU
Akdeniz Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Ruh Sağlığı ve Hast. Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu çalışma, klinik hemşirelerin bakış açısına göre, servis sorumlu hemşirelerinin paternalistik davranış örüntülerinin hasta bakımıyla ilgili görevlerine yansımasının belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmada veriler, hemşirelere ait demografik özellikleri ve servis sorumlu hemşirelerinin hasta bakımıyla ilgili görevlerini belirlemeye yönelik soru formu ve paternalizm ölçeği kullanılarak elde edilmiştir. Çalışma Antalya'da, Akdeniz Üniversitesi Hastanesi, Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Antalya Atatürk Devlet Hastanesi'nde yapılmıştır. Araştırmanın evrenini bu hastanelerde çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 609 hemşire oluşturmuştur.Araştırmaya katılan hemşirelerin yaş ortalaması 31.8±6.1 olup, %69.6'sı evlidir. Hemşirelerin %44.8'i ön-lisans, % 41.7'si lisans mezunudur. Araştırmaya katılan hemşirelerin % 40.9'u Akdeniz Üniversitesi Hastanesi, %29.7'si Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi, %29.4'ü ise Antalya Atatürk Devlet Hastanesi'nde çalışmaktadır.Hemşirelere göre SSH'nin paternalizm düzeyi ortalaması 4.3±0.8'dir. Servis sorumlu hemşirelerinin %60.4'ü yüksek paternalizm, % 39.6'sı ise düşük paternalizm grubunda yer almıştır. Hemşirelerin yaş, medeni durum, eğitim durumu ve çalışma sürelerinin, paternalizm puanlamasında etkili değişkenler olduğu saptanmıştır. Yüksek paternalistik tutuma sahip servis sorumlu hemşirelerinin hasta bakımı ile ilgili girişimlerde doğrudan görev aldıkları belirlenmiştir.Her üç kurumda çalışan servis sorumlu hemşirelerinin paternalistik davranışlar sergilediği ve bu davranışların hasta bakım uygulamalarına yansıdığı belirlenmiştir. Bu yönüyle araştırmamızda, servis sorumlu hemşirelerinin paternalistik yaklaşımları ve bakımın yönetimi ile ilgili uygulamaları konusunda anlamlı verilere ulaşılmıştır.Paternalistik davranışların çalışanların otonomisini kısıtladığı bilindiğinden, servis sorumlu hemşirelerinin davranışlarını katılımcı ve paylaşımcı tutum yönünde değiştirmelerine olanak sağlayan kurumsal düzenlemelerin geliştirilmesi önerilmektedir. Ayrıca hemşirelerin mesleki kararlarında özerk davranmasının önündeki bireysel ve kurumsal engellerin ve bunların çözümlerinin belirleneceği araştırmalara gereksinim bulunmaktadır.Anahtar kelimeler: Servis sorumlu hemşiresi, hemşirelik, bakım yönetimi, paternalizm, paternalistik tutum

Abstract:
This study was carried out to identify, the reflection of nurse managers' paternalistic behaviour on their patient care responsibilities from the perspectives of clinical nurses. Data in this study were collected using paternalism scale and a questionnaire, which was designed to specify the demographic profiles of clinical nurses and the responsibilities of nurse managers about patient care. The study was conducted in Antalya at Akdeniz University Hospital, Antalya Education and Research Hospital and Antalya Atatürk State Hospital. The research group consisted of 609 clinical nurses working in these hospitals and accepted to participate in this investigation.The mean score of the paternalistic behaviour level of nurse managers? was 4.3±0.8. In this study 60.4% of the clinical nurse managers took place in high-paternalism group, 39.6% were in the low-paternalism group. It was found that nurse managers with high level of paternalistic attitude, directly involved in patient care-related initiatives.Clinical nurse managers worked at three institutions exhibited paternalistic attitudes and practices that reflect on the patient care was determined. This study provided with crucial findings about paternalistic approach of clinical nurse managers and their practices about care management.Clinical nurse managers need to change their behaviour in the direction of participatory and collaborative attitude that allows the development of institutional arrangements. Further research should be done to determine individual and institutional obstacles for nurses to decide autonomously and finding spesific solutions to these obstacles.Keywords: Charge nurse, nursing, care management, paternalism, paternalistic attitude