İskemik önkoşullamanın seçilmiş fizyolojik parametreler ve anaerobik performans üzerine akut etkisi
The acute effect of ischemic preconditioning on selected physiological parameters and anaerobic performance
Yazar: ATAKAN YILMAZ
Danışman: PROF. DR. GÜLFEM ERSÖZ
Ankara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Spor = Sports
Dizin: Anaerobik güç = Anaerobic power ; Fizyolojik parametreler = Physiological parameters ; Spor = Sports ; Spor faaliyetleri = Sport activities ; Spor fizyolojisi = Sport physiology ; Sporcular = Sportsmen ; Yarış performansı = Racing performance ; İskemi = Ischemia

Özet:
Bu çalışmanın amacı iskemik önkoşullamanın seçilmiş fizyolojik parametreler ve anaerobik performans üzerine akut etkisinin incelenmesidir.  Çalışmaya Spor Bilimleri bölümünde okuyan, 14 erkek (Ort.yaş; 25,5 ± 3,41yıl, boy: 178,36 ± 6,66cm, VA: 75,12± 8,22kg ) gönüllü olarak katılmıştır. Katılımcıların anaerobik performanslarının belirlenmesi için Wingate Anaerobik Güç ve Kapasite testi (WAnT) uygulanmıştır. WAnT sonucunda Yorgunluk İndeksi (Yİ), Zirve Güç (ZG) ve Ortalama Güç (OG) relatif ve mutlak olarak hesaplanmıştır. 14 katılımcı rasgele olarak sham (n=6) ve test (n=8) olmak üzere 2 gruba ayrılmıştır. WAnT tüm katılımcılar aynı gün uygulanmıştır ve bu değerler ön test olarak kaydedilmiştir. Test grubuna İskemik önkoşullama uygulaması özel bir bacak manşonu ile 5dk iskemi 5dk reperfüzyon 3 periyot halinde uygulanmış ve kalp atım hızı (KAH), kan basıncı (KB), kan laktat konsantrasyonu [La] ve oksijen satürasyonu (O2sat%) belirlenen sistematikte kaydedilmiştir. İsÖ uygulaması ardından WAnT'a tekrar girmişlerdir. Sham grubuna İsÖ etki yaratmayacak şekilde uygulanmıştır.
Katılımcıların ön test sonuçları ve iskemi sonrası test sonuçları arasında farklılık olup olmadığını belirlemek için parametrik olmayan Wilcoxon işaret testi uygulanmıştır. Analiz sonuçlarına göre katılımcıların anaerobik güç (ZG) değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı artış tespit edilmiştir (p<0.05). Bunun yanında, katılımcıların Ön test WAnT değerleri ile son test değerleri Yİ parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış tespit edilmiştir (p<0.05). Fizyolojik parametrelerden O2sat% değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış tespit edilirken (p<0.05), KB, [La] ve KAH parametrelerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark tespit edilmemiştir (p>0.05). Fizyolojik parametreler ile anaeorobik performans göstergeleri arasındaki korelasyonu belirlemek üzere Spearman korelasyon analizi yapılmıştır. Vücut yağ yüzdesi ile MG ve OG arasında istatistiksel olarak anlamlı orta düzeyde bir ilişki tespit edilirken (r= .579, r= .554; p<0.05) anaerobik performans ile [La] arasında anlamlı bir korelasyon tespit edilmemiştir (p>0.05). Sonuç olarak İsÖ uygulamaları anaerobik performansı akut olarak arttırmaktadır ve bununla birlikte O2sat% değerlerinde de artış olmaktadır.

Abstract:
The purpose of this study is to examine the acute effects of ischemic preconditioning on selected physiological parameters and anaerobic performance. 14 male Sport Sciences Department's students (mean age, 25,5 ± 3,41 yr, height: 178,36 ± 6,66 cm, weight: 75,12 ± 8,22 kg) participated in voluntarily. Anaerobic performance was determined by a Wingate anaerobic power and capacity test (WAnT). Fatigue Index (Fi), Peak Power (PP) and Average Power (AP) were calculated as relative and absolute in the result of WAnT. 14 participants were randomly divided into 2 groups as sham (n = 6) and test (n = 8). WAnT were administered to all participants in the same day and this value was recorded as a pre-test. Ischemic preconditioning was applied to test group in a special leg sleeve with 5 min ischemia 5 min reperfusion in 3 periods, and heart rate (HR), blood pressure (BP), blood lactate concentration [La] and oxygen saturation (O2sat%) were recorded systematically. Then IP, subjects performed the WAnT again. The occlusion maneuvers were conducted by inflating the thigh cuffs to 30mmhg in the IP session of sham group. 

The non-parametric Wilcoxon signed rank test was used to determine whether there were statistically significant differences between pre-test results and post test results after the ischemia. According to the results of analysis, it was found statistically significant increase in peak power (PP) values of participants (p<0.05). In addition, a statistically significant increase in the participants' pre-test and post-test values of Yi parameter of WAnT have been determined (p<0.05). While it was determined that a statistically significant increase in O2sat% values in physiological parameters (p<0.05), a statistically significant difference was not detected in the BP, [LA] and HR parameters (p>0.05). The non-parametric Spearman's Rank Order Correlation Analysis was used to determine the correlation between the anaerobic performance indicators and physiological parameters. While the analysis resulted that there were statistically significant moderate correlations between the Body fat percentage and MP, OP values (r= .579, r= .554; p<0.05), it was not detected a significant correlation between anaerobic performance and [La] (p>0.05). As a result, IP applications increase anaerobic performance as acute and it also causes to increase in O2sat% values.