Taze ve donmuş embriyo transferi yapılan hastalarda foliküler ve luteal faz hormon dinamiklerinin gebelik sonuçlarına etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of follicular and luteal phase hormone dynamics on pregnancy outcomes in patients undergoing fresh and frozen embryo transfer
Yazar: MAİDE SELİN ÇAKIR
Danışman: PROF. DR. BÜLENT BERKER
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Taze ve donmuş embriyo transferi yapılan hastalarda foliküler ve luteal fazda ölçülen östrojen, progesteron ve LH değerlerinin klinik gebelik sonuçlarıyla ilişkisini göstermek
Gereç ve Yöntem: Prospektif olarak yürütülen bu çalışmaya 01.01.2023 ile 30.08.2024 tarihleri arasında Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Üreme Sağlığı Teşhis Tedavi Eğitim Araştırma ve Uygulama Merkezi'ne başvuran, 18-40 yaş arası, 5 veya daha fazla antral folikülü saptanan ve taze veya donmuş embriyo transferi yapılan 201 hasta dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen hastaların foliküler ve luteal faz boyunca 6 farklı gündeki LH, östradiol ve progesteron değerleri ile gebelik sonuçları arasındaki ilişki değerlendirildi. Birden çok IVF siklusu olan hastaların her bir siklusu çalışmaya dahil edildi. İnfertilite etiyolojileri birbirinden farklılık gösteren hastaların tedavi protokolleri hasta özelinde belirlenmiş olup çeşitlilik göstermektedir. 
Bulgular: Progesteronun ET'lerde siklus başlangıcında ≥0.33 ng/mL olması, FET'lerde transfer sonrası 3. günde ≥22.40 ng/mL olması, T+12. günde FET'lerde ≥14.60 ng/mL, ET'lerde ≥44.15 ng/mL olması artmış klinik gebelik sonuçlarıyla ilgili bulunmuştur. ET yapılan hastalarda T+3. günde progesteron düzeyinin ≥40.0 ng/mL olması daha yüksek abort ihtimalini göstermektedir. LH'ın mid foliküler fazdaki ölçümleri klinik gebelikle ilişkili saptanmıştır. FET'lerde ≥10.35 mIU/mL, ET'lerde ≥5.05 mIU/mL sınır değerler olarak saptanmıştır. Geç foliküler fazda ise sadece ET'lerde ≥2.70 mIU/mL kesim noktasıdır. Aynı zamanda T+12. günde FET'lerde ≤0.85 mIU/mL ET'lerde ≤0.45 mIU/mL artmış klinik gebelik sonuçlarıyla ilişkilidir. FET sikluslarında abort ile ilişkileri saptanmamış olup T+12. gündeki LH için 0.25 mIU/mL kesim değeri olarak saptanmıştır. Östrojenin ET'lerinde siklus başlangıcında ≤41.35 pg/mL olması klinik gebelik ihtimalini azaltırken FET grubunda bir ilişki saptanmamıştır. FET grubunda geç foliküler fazda ≤196.50 pg/mL daha düşük klinik gebelikle ilişkili izlenmiştir. Transfer sonrası 12. gün FET grubunda ≥243.50 pg/mL ET grubunda ≥424.00 pg/mL daha yüksek klinik gebelikle ilişkili olarak saptanmıştır. Abort ile ilişkisi incelendiğinde FET sikluslarında ilişki gözlemlenmezken ET sikluslarında T+3. günde ≥1010 pg/mL östrojen değeri daha çok abortla ilişkilidir. 
Sonuç: Çalışmamız taze ve donmuş embriyo transferi sürecindeki hormonal dinamiklerin gebelik sonuçları üzerine etkisini inceleyen bir çalışmadır. Bu çalışma ile her iki hasta grubunda da tedavi süreci boyunca LH, E2 ve P4 düzeyleri ile bunların gebelik sonuçlarıyla ilişkisi ortaya konmuştur.  Foliküler faz endokrin monitörizasyonu klinik pratikte rutin olarak yapılsa da luteal faz için aynı durum söz konusu değildir. İmplantasyonun gerçekleştiği luteal fazda hormonal monitörizasyonun faydasına dair kanıtlar birikirken ilerleyen dönemde tedavi rejimlerini şekillendirmesi açısından bu alanda daha geniş hasta kohortuna sahip çalışmaların yapılmasına ihtiyaç vardır.

Abstract:
Objective: To evaluate the relationship between estrogen, progesterone, and LH levels measured during the follicular and luteal phases and clinical pregnancy outcomes in patients undergoing fresh and frozen embryo transfers.
Materials and Methods: This prospective study included 201 patients aged 18-40, with at least five antral follicles, who underwent fresh or frozen embryo transfers at the Reproductive Health Diagnosis, Treatment, Training, Research, and Application Center of Ankara University Faculty of Medicine between January 1, 2023, and August 30, 2024. The relationship between LH, estradiol (E2), and progesterone (P4) levels measured across six different days during the follicular and luteal phases and pregnancy outcomes was assessed. Each IVF cycle of patients with multiple cycles was included in the study. Treatment protocols were individualized according to the infertility etiology, which varied among patients.
Results: Progesterone levels of ≥0.33 ng/mL at the start of the cycle in fresh ET and ≥22.40 ng/mL on the third day post-transfer in frozen ET were associated with improved clinical pregnancy outcomes. On day 12 post-transfer, progesterone levels of ≥14.60 ng/mL in frozen ET and ≥44.15 ng/mL in fresh ET correlated with higher clinical pregnancy rates. In fresh ET, a P4 level of ≥40.0 pg/mL on day 3 post-transfer indicated a higher risk of miscarriage. Mid-follicular phase LH levels were significantly associated with clinical pregnancy outcomes, with thresholds of ≥10.35 mIU/mL for frozen ET and ≥5.05 mIU/mL for fresh ET. In the late follicular phase, only fresh ET showed a threshold of ≥2.70 mIU/mL. Additionally, on day 12 post-transfer, LH levels of ≤0.85 mIU/mL in frozen ET and ≤0.45 mIU/mL in fresh ET were linked to improved clinical pregnancy outcomes. No association with miscarriage was found in frozen cycles; however, an LH level of 0.25 mIU/mL on day 12 was identified as a threshold.For estrogen, an E2 level of ≤41.35 pg/mL at the start of the cycle reduced the likelihood of clinical pregnancy in fresh ET, while no such relationship was observed in frozen ET. In the late follicular phase, an E2 level of ≤196.50 pg/mL in frozen ET was associated with lower clinical pregnancy rates. On day 12 post-transfer, E2 levels of ≥243.50 pg/mL in frozen ET and ≥424.00 pg/mL in fresh ET were linked to higher clinical pregnancy rates. Regarding miscarriage, no correlation was observed in frozen cycles, but in fresh ET, an E2 level of ≥1010 pg/mL on day 3 post-transfer was associated with a induced risk of miscarriage.
Conclusion: This study examines the impact of hormonal dynamics during fresh and frozen embryo transfer cycles on pregnancy outcomes. It highlights the relationship between LH, E2, and P4 levels and clinical pregnancy outcomes in both patient groups throughout the treatment process. While endocrine monitoring of the follicular phase is routine in clinical practice, this is not the case for the luteal phase. As evidence supporting the benefits of hormonal monitoring during the luteal phase—when implantation occurs—continues to accumulate, future studies with larger patient cohorts are needed to guide treatment regimens in this area.