Morbid obezite cerrahisi hastalarında zor havayolu insidansı ve eşlik eden hastalıklar
The incidence of difficult airway and concomitant diseases in bariatric surgery patients
Yazar: ASLI ÖZARICI AÇIKGÖZ
Danışman: PROF. DR. AYŞE HEVES KARAGÖZ
Hacettepe Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation
Dizin: Anestezi = Anesthesia ; Cerrahi-sindirim sistemi = Surgery-digestive system ; Gastrik bypas = Gastric bypass ; Obezite-morbid = Obesity-morbid ; Solunum = Respiration ; Solunum fonksiyon testleri = Respiratory function tests ; Solunum-yapay = Respiration-artificial ; Vücut kitle indeksi = Body mass index

Özet:
Obezite, yaşam kalitesini ve süresini olumsuz yönde etkileyen kronik bir hastalıktır. Türkiye'de de çok sık görülen obezite gelişen dünyanın en önemli sağlık sorunlarından biridir. Morbid obezite cerrahisinin artan sıklıkla uygulanması nedeni ile morbid obez hastalarda havayolu ve eşlik eden hastalıklara bağlı gelişebilecek komplikasyonlar hakkında bilgi sahibi olmak önemlidir. Bizim çalışmamızda 01.01.2010 – 01.01.2014 tarihleri arasında morbid obezite cerrahisine alınan 18-65 yaş arası 96 hastanın kayıtları retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Hastaların demografik özellikleri (yaş, boy, kilo, cinsiyet, BKİ), ayılma ve yoğun bakım ünitesinde kalma süreleri, hastanede yatış süreleri, operasyon süresi, cerrahi yöntem (laparatomi/laparaskopi), kullanılan havayolu yöntemi, zor maske/zor entübasyon görülüp görülmediği, mallampati skorları, eşlik eden hastalıklar, indüksiyonda ve postoperatif analjezide kullanılan ajanlar, kan, kan ürünleri veya vazopressör kullanımı kayıt edilmiştir. Olguların yaş ortalamasının 36.2±9.4 (yıl) olduğu, 23'ünün erkek, 73'ünün kadın olduğu görüldü. Hastaların ortalama beden kitle indeksi 48.2±8.3 (kg/m2) olarak saptandı. Çalışmaya dahil edilen hastalarda en sık eşlik eden hastalığın %25 ile hipertansiyon olduğunu gördük. Bunu %21.9 ile diyabet, %16.7 ile hipotiroidi, %12.5 ile astım, %8.3 ile hiperlipidemi ve %7.3 ile OSAS takip etmekte idi. Çalışmamızda zor havayolu görülen hastalarda OSAS sıklığının anlamlı derecede yüksek olduğu ve bu hasta grubunda mallampati skorlarının da zor havayolu görülmeyen hastalara göre anlamlı denmb recede yüksek olduğu gözlendi. BKİ 50 kg/m2 ve üzerinde olan hasta grubunun hastanede yatış ve yoğun bakımda kalış süresinin anlamlı olarak daha fazla olduğu gözlendi. Yakın izlem nedeni ile YBÜ'de takip edilen hastalar dışında, en sık görülen YBÜ yatışı endikasyonun solunum sistemi problemleri olduğu görüldü. Çalışmamızın verileri sonucunda, özellikle OSAS'ı olan ve mallampati skorları yüksek olan morbid obez hastalarda zor havayolu ile sıklıkla karşılaşılaşılabileceğini gözlemledik; bu nedenle bariatrik cerrahi uygulamalarında anestezi yönetimi için preoperatif değerlendirmenin önemli olduğu ve anestezi yönetiminin bu değerlendirmeler ışığında planlanması gerektiği kanaatindeyiz.

Anahtar Kelimeler: morbid obezite, bariatrik cerrahi, zor havayolu.

Abstract:
Obesity is a chronic disease that effects both life quality and life expectancy. Obesity is one of the most important health issues of the developing world and also it is commonly seen in Turkey. It is important for anesthesists to know about airway management and complications due to obesity-associated diseases since bariatric surgery is more commonly performed. In our study 96 patients, aged 18-65, undergoing bariatric surgery between 01.01.2010 – 01.01.2014 retrospectively evaluated. Demographic properties, associated diseases, surgical method, airway management, difficult airway presence, mallampati scores, anesthesia management, postoperative hospitalization periods were recorded. 23 of the cases were male and 73 were female. Mean age was 36.2±9.4 years. Most commonly associating disease was hypertension which was seen in % 25 of the cases, followed by diabetes (% 21.9), hypothyroidism (% 16.7), asthma (% 12.5), hyperlipidemia (% 8.3) and OSAS (% 7.3). It was found that in patients with difficult airway, OSAS was seen significantly higher and also in this patient group mallampati scores were significantly higher. Postoperative hospitalization time and ICU follow-up time were significantly longer in patients with BMI higher than 50 kg/m2. Most common indication for ICU admission was found to be respiratory problems other than in patients who were admitted to ICU for close follow-up. In conclusion; especially in morbidly obese patients with OSAS and high mallampati scores, difficult airway can be seen commonly; therefore we believe that in bariatric surgery patients, preoperative evaluation is important for anesthesia management.

Key words: morbid obesity, bariatric surgery, difficult airway