Toplum kökenli pnömoni nedeniyle hastanede yatan hastalarda sodyum ve potasyum düzeyi bozukluklarının görülme sıklığı ve hastalığın seyri üzerine etkisi
The prevalence of sodium and potassium level disorders in hospitalized patients with community-acquired pneumonia and its effect on the prognosis of the disease
Yazar: BÜŞRA SARIKAYA
Danışman: DR. OSMAN MAVİŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Akciğer hastalıkları = Lung diseases ; Hiperkalemi = Hyperkalemia ; Hipernatremi = Hypernatremia ; Hipokalemi = Hypokalemia ; Hiponatremi = Hyponatremia ; Pnömoni = Pneumonia ; Potasyum = Potassium ; Prognoz = Prognosis ; Sodyum = Sodium ; Yatan hastalar = Inpatients

Özet:
Amaç: Elektrolit bozuklukları yaygın görülmekle birlikte ciddi sorunlara sebep olmaktadır.  Toplum kökenli pnömoniler tüm dünyada sık görülür ve enfeksiyöz nedenli ölümler arasında önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada toplum kökenli pnömoni nedeniyle hastanede yatan hastalarda sodyum ve potasyum bozukluklarının sıklığını tespit etmeyi ve hastane yatış süresi, oksijen ihtiyacı, yoğun bakıma gidiş ve mortalite üzerine etkisini incelemeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız tek merkezli, retrospektif bir çalışma olup, çalışmaya 2019-2021 yılları arasında S.B.Ü Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi İç Hastalıkları servisinde yatan 18 yaş üstü Toplum Kökenli Pnömoni tanısı almış 624 hasta dahil edilmiştir. Hiponatremi, hipernatremi, hipopotasemi ve hiperpotasemisi olan hastaların demografik bilgileri, yatış süresi, yoğun bakım ihtiyacı, oksijen ihtiyacı, mortalitesi, CURB-65 skorları ve prognoz üzerinde etkili laboratuar parametreleri (nötrofil lenfosit oranı, trombosit lenfosit oranı, albumin) karşılaştırıldı. Elde edilen verilerin istatistiksel analizleri için IBM SPSS (Statistical Package for the Social Sciences, Chicago, IL, USA) programının 22.0 versiyonu kullanılmıştır. Anlamlılık p<0.05 düzeyinde değerlendirildi.
Bulgular: TKP tanılı 624 hasta incelendiğinde bu hastaların 219 (%35,10) 'unda hiponatremi, 32 (%5,10) 'sinde hipernatremi, 49 (7,90) 'unda hipopotasemi, 37 (%5,90) 'sinde hiperpotasemi saptanmıştır. Normonatremik grupta ortalama hastane yatış süresi 11 ± 13 gün iken hiponatremik grupta ortalama yatış süresi 13 ± 17 gün olarak daha uzun olup istatistiksel açıdan anlamlıdır (p=0,017). Hipernatremik hastaların 1 aylık mortalite oranı %31 iken normonatremik hastaların %13,40 olarak hesaplanmış ve istatistiksel açıdan anlamlı olarak yüksek bulunmuştur (p=0,016). Hipernatremi hastalarının 1 yıllık mortalite oranı %50 iken normonatremik grubun ortalaması %22 olarak hesaplanmış, istatistiksel açıdan anlamlı yüksek bulunmuştur (p=0,001). Hipernatremik hastaların YBÜ ihtiyacı %62,5 iken normonatremik grubun %32,2 bulunmuştur, istatistiksel açıdan anlamlı yüksek olduğu görülmüştür (p=0,001). Hipernatremik grupta CURB-65 ortalaması 2,59 ± 0,76, normonatremik grupta CURB-65 1,62 ± 0,98 bulunmuştur. Hipernatremik grubun CURB-65 ortalaması normonatremik gruba göre daha yüksek olup istatistiksel açıdan anlamlı farklılık bulunmaktadır (p=0,001).
	Sonuç: Toplum kökenli pnömoni nedeniyle hastanede yatan hastalarda hiponatremi hastane yatış süresini uzatmaktadır; hipernatreminin mortalite üzerinde olumsuz etkisi bulunmaktadır.

Abstract:
Aim: Electrolyte disorders can cause serious problems, though they are common. Community-acquired pneumonia (CAP) is common all over the world and has an important place among infectious-related deaths. We aimed to determine the frequency of sodium and potassium disorders in hospitalized patients due to CAP and to examine the effect on the length of stay (LOS), oxygen demand, need for intensive care and mortality in this study.
	Material ve Method: Our study is a single-centered, retrospective study and 624 patients over the age of 18 diagnosed with Community-Acquired Pneumonia who were hospitalized in the Internal Medicine Department of S.B.Ü Gaziosmanpaşa Training and Research Hospital between Jan. 2019 and Dec. 2021 were included in the study. Demographic data, length of stay, the need for intensive care, the need for oxygen, mortality, CURB-65 scores and laboratory parameters that were effective on prognosis (neutrophil-lymphocyte ratio, platelet-lymphocyte ratio, albumin) of patients with hyponatremia, hypernatremia, hypopotassemia, hyperpotassemia were compared. IBM SPSS Statistics 22 (IBM SPSS, Chicago, IL, USA) program was used for statistical analysis of the obtained data. Significance was evaluated at the level of p<0.05.
	Results: When 624 patients diagnosed with CAP were examined, hyponatremia was detected in 219 (35.10%), hypernatremia in 32 (5.10%), hypopotassemia in 49 (7.90), hyperpotassemia in 37 (5.90%) of these patients. While the average LOS in the normonatremic group was 11 ± 13 days, the average LOS in the hyponatremic group is longer as 13 ± 17 days which is statistically significant (p=0.017). While the 1-month mortality rate of hypernatremic patients was 31%, it was calculated as 13.40% of normonatremic patients and it was found to be statistically significantly higher (p=0.016). While the 1-year mortality rate of hypernatremia patients was 50%, the average of the normonatremic group was calculated as 22% and it was found to be statistically significantly higher (p=0.001). The ICU requirement of hypernatremic patients was found to be 62.5%, while the normonatremic group was found to be 32.2%, which was statistically significantly higher (p=0.001). The CURB-65 score was found to be 2.59 ± 0.76 in the hypernatremic group and CURB-65 score was found to be 1.62 ± 0.98 in the normonatremic group. The CURB-65 score of the hypernatremic group is higher than the normonatremic group and there is a statistically significantly difference (p=0.001).
	Conclusion: Hyponatremia prolongs the length of stay in patients hospitalized due to community-acquired pneumonia; hypernatremia has a negative effect on mortality.