İlköğretim dördüncü sınıf öğrencilerinde seçici ve yoğunlaştırılmış dikkat becerilerini geliştirmeye dayalı bir programın etkililiğinin sınanması
Testing the effectiveness of a programme based on improving selective and focused attention skills with 4th grade students in elementary education
Yazar: LEVENT YAYCI
Danışman: PROF. DR. BETÜL AYDIN
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışma Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Dikkat = Attention ; Eğitim programları = Education programs

Özet:
Çocuklarda dikkat konusundaki problemler ilköğretimin ilk yıllarında görülmeye ve tanılanmaya başlar. Eğer bu dönemde dikkatin geliştirilmesine yönelik çalışmalar yapılmazsa çocukta olası bir akademik başarısızlık ve daha ötesi olumsuz akademik benlik ve benlik oluşabilir.Etkili bir öğrenme olabilmesi için öncelikli olarak o malzemeye dikkat edilmesi gerekmektedir. Günümüzde dikkat konusunun önemi hem eğitimciler hem de ebeveynler tarafından bilinmektedir. Buna rağmen dikkatin nasıl geliştirilebileceği birkaç öznel tecrübeden öteye gidememekte ve konu sadece `Hiperaktivite ve Dikkat Eksikliği' bağlamında özel eğitimin bir konusu olarak düşünülmekte, dikkat problemi olmayan çocuklarda da dikkat yeteneğinin nasıl geliştirilebileceği konusu dikkat eksikliği ve dağınıklığı olan çocuklar için yapılabilecek çalışmaların çok gerisinde kalmaktadır. Bu çalışma dikkat yetisinin geliştirilebilecek bir yeti olduğu savından hareketle ilgili literatür bilgilerinden de yola çıkarak objektif ve bilimsel bir program yaratabilme ve bunun etkililiğini sınama ve bu alanda ülkemizde ilk çalışma olması açısından önemlidir.Araştırma deneme modelindedir. Bu araştırmanın çalışma evrenini İstanbul Özel Derya Öncü İlköğretim Okulu dördüncü sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada tüm çalışma evrenine ulaşılmıştır. Örneklem seçiminde ise normal düzeyde puan alan öğrencilerden 14 kız ve 14 erkek toplam 28 öğrenci alınmıştır. Yaş dağılımı olarak ise 9.0 ile 9.11 ay arasında olanlar alınmıştır.Çalışmada deney grubuna 13 oturumluk bir program uygulanmıştır. Uygulanan eğitim programı seçici ve yoğunlaştırılmış dikkat düzeyi araştırmanın değişkenleridir. Araştırmada `öntest- sontest ' deneysel model kullanılmıştır.Çalışmanın veri toplama araçları d2 testi, WISC-R ve demoğrafik bilgi formudur. Verilerin analizi SPSS paket programı ile yapılmıştır. Deney grubuyla yapılan eğitim çalışması sonucunda öntest-sontest puanları arasındaki farkın anlamlılığını test etmek için Wilcoxon İşaretlenmiş Mertebeler Testi (Wilcoxon Signed Ranks Test) uygulanmıştır.Uygulanan çalışma sonucunda çalışmanın alt boyutlarından TN (işaretlenen toplam item sayısı), E1 (yapılmadan atlanılan doğru cevapların sayısı), E2 (yanlış cevapların sayısı), CP (bulunan toplam doğrular), TN-E (test performansı) ve FR puanlarında sontest lehine farklılaşma olmuştur.Anahtar Kelimeler: Dikkat, Seçici Dikkat, Yoğunlaştırılmış Dikkat, Eğitim Programı

Abstract:
Attention problems in children are seen and diagnosed in the early years of elementary education. If studies concerned with the improvement of children attention are not conducted during this period, academic failure and low academic self-esteem may occur.In order to create effective learning, the first thing to be done is to pay attention to the material. Nowadays, the importance of attention is realized by both educators and parents. But still, how to improve attention can?t go further than a couple of subjective experiences and the topics are thought to be the subject of special education in terms of ?hyperactivity and attention disorders?. The issues of improving attention skills in children who don?t have any attention problems are far beyond the activities that can be done for the children who experience these problems. This study is based on the idea that attention ability can be improved regarding the existing literature. Since it creates an objective and scientific programme, and tests its effectiveness, it is marked to be the first study in this field in our country.The study starts with an experiment. The participants are the 4th grade students in Derya Öncü Elementary School, Istanbul. The study includes all the relevant steps to form the sample of 28 students, 14 female and 14 male students who had a normal score were chosen. The distribution of age was between 9.0 and 9.11 months.During the study, the experiment group completed a programme composed of thirteen sessions. The applied educational programme was the variable of the selective and focused attention level study. Pretest and posttest experimental models were used in the study.Data collecting tools of the study are d2 test, WISC-R and demographic information form. The Analysis of the data was done by SPSS programme. In order to test the meaningfulness of the difference between pretest and posttest scores Wilcoxon Signed Ranks Test was used.After the study there is a difference in favor of the post test scores of TN (total signed item number), E1 (number of right answers left out without doing), E2 (number of the wrong answers), CP (total rights found), TN-E (test performance) and FR subdimensions.Key Words: Attention, Selective Attention, Focused Attention, Education Program