Tokat ilinde çalışan aile hekimlerinin örgütsel sinizm ve örgütsel bağlılık düzeylerinin ve aralarındaki ilişkinin bazı sosyo-demografik özelliklere göre incelenmesi
Investigation of the levels of organizational cynicism and organizational commitment and the relationship between family doctors working in Tokat according to some socio-demographic characteristics
Yazar: AHMET BAHADIR UÇAR
Danışman: PROF. DR. HATİCE ULUSOY
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Sağlık Yönetimi = Healthcare Management
Dizin: Aile hekimliği = Family practice ; Sosyodemografik faktörler = Socio-demographic factors ; Sosyodemografik özellikler = Socio-demographic characteristics ; Tokat = Tokat ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; Örgütsel sinizm = Organizational cynicism

Özet:
Araştırmanın amacı, Tokat ilinde görev yapan aile hekimlerinin örgütsel
sinizm ve örgütsel bağlılık düzeylerinin ve aralarındaki ilişkinin bazı sosyodemografik özelliklere göre incelenmesidir. Araştırmanın tipi tanımlayıcı ve
kesitseldir. Çalışmanın evrenini Tokat il merkezinde ve ilçelerinde çalışan aile
hekimleri oluşturmuştur (N=201). Evrenin tamamına ulaşmak mümkün olabileceği
için çalışmada ayrıca örneklem seçimine gidilmemiştir. 20.09.2022 ve 30.12.2022
tarihleri arasında araştırmaya katılmayı gönüllü olarak kabul eden aile hekimleri
çalışmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak "Kişisel
Bilgi Formu", "Örgütsel Bağlılık Ölçeği" ve "Örgütsel Sinizm Ölçeği" kullanılmıştır.
Araştırmaya ilişkin verilerin analizinde, frekans (f), yüzde (%), aritmetik
ortalama (X̄) ve standart sapma (s) gibi tanımlayıcı istatistikler, ikili karşılaştırmalar
için "Bağımsız Gruplar İçin T-Testi", ikiden fazla grubun bulunduğu
karşılaştırmalarda ise "Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA)" kullanılmıştır. Tek
yönlü varyans analizinde anlamlı farklılığın bulunması durumunda, farklılığın hangi
gruplardan kaynaklandığını belirlemek amacıyla Tukey HSD testi yapılarak çoklu karşılaştırma yapılmıştır. Aile hekimlerinin örgütsel bağlılık ile örgütsel sinizm
düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemek için de "Pearson Correlation" analizi
uygulanmıştır. Bütün testler SPSS 24 paket programında yapılmış ve istatistiksel
anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak alınmıştır.
Çalışmaya gönüllü olarak toplam 112 aile hekimi katılmıştır. Çalışmada
ölçeklerin toplam puan ortalamaları Örgütsel Sinizm için orta (X=2,76±0,75);
Örgütsel Bağlılık için ortanın üzerinde (3,18±0,53) saptanmıştır. Örgütsel sinizm ile
örgütsel bağlılık arasında örgütsel bağlılık ölçeğinin "devam bağlılığı" alt boyutu
dışındaki tüm boyutlarında negatif yönlü ve anlamlı bir ilişkiye sahip olduğu
görülmüştür(p<0,05).
Sonuç olarak, çalışmamızda aile hekimlerinin, örgütsel bağlılık düzeylerinin
ortanın üzerinde, örgütsel sinizm düzeylerinin orta derecede olduğu, örgütsel sinizm
ile örgütsel bağlılık arasında negatif yönlü anlamlı ilişki olduğu; hekimlerin, yaşları ve
hizmet süreleri arttıkça örgütsel bağlılıkları, hizmet süreleri arttıkça örgütsel sinizm
düzeylerinin azaldığı saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Aile Hekimleri, Örgütsel Sinizm, Örgütsel Bağlılık, Sağlık Yönetimi, Örgütsel Davranış

Abstract:
The aim of the study is to examine the organizational cynicism and
organizational commitment levels of family physicians working in the province of
Tokat and the relationship between them according to some socio-demographic
characteristics. The type of research is descriptive and cross-sectional. The total
number of family physicians working in the city center and districts of Tokat is 201.
Since it would be possible to reach the entire universe, no sample selection was used.
Family physicians who voluntarily accepted to participate in the study between
20.09.2022 and 30.12.2022 consisted the sample of the study. "Personal Information
Form", "Organizational Commitment Scale" and "Organizational Cynicism Scale"
were used as data collection tools.
In the analysis of the research data, descriptive statistics such as frequency (f),
percentage (%), arithmetic mean (X̄) and standard deviation (s) were used, "T-Test for
Independent Groups" for pairwise comparisons, and " One Way Analysis of Variance
" for comparisons with more than two groups. If a significant difference was found in
the one-way analysis of variance, multiple comparisons were made by using the Tukey
HSD test to determine which groups the difference originated from. Pearson
Correlation analysis was applied to determine the relationship between family physicians' organizational commitment and organizational cynicism levels. All tests
were performed in the SPSS 24 package program and the statistical significance level
was taken as p<0,05.
A total of 112 family physicians participated in the study voluntarily. In the
study, the mean total score of the scales was moderate for Organizational Cynicism
(X=2.76±0.75); Organizational Commitment was found to be above the average
(3.18±0.53)..There was a negative and significant relationship between the
organizational cynicism and the organizational commitment in all dimensions of the
organizational commitment scale except the "continuance commitment" subdimension dimension (p<0.05).
In conclusion, as the age and length of working period of the family physicians
increase, their organizational commitment level was also increased. In addition, as the
length of service of family physicians increased, the level of organizational cynicism
decreased. A negative significant relationship was found between organizational
cynicism and organizational commitment among family physicians.

Keywords: Family Physicians, Organizational Cynicism, Organizational Commitment, Health Management, Organizational Behavior