Baş-boyun kanserlerinde tedavi sonrası çekilen PET/BT'nin klinik yararı
The clinical utility of PET/CT after treatment for head and neck cancer
Yazar: DUDU KUMTEPE
Danışman: PROF. DR. ERAY ALPER
Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Nükleer Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Kafa ve boyun neoplazmları = Head and neck neoplasms ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Tedavi = Treatment ; Teşhis = Diagnosis ; Teşhis-ayırıcı = Diagnosis-differential ; Tomografi-emisyon-bilgisayarlı = Tomography-emission-computed ; Tomografi-x ışınlı-bilgisayarlı = Tomography-x ray-computed

Özet:
Bu çalışmanın amacı baş-boyun kanserlerinde (BBK) tedavi sonrası (cerrahi, radyoterapi, kemoterapi) rezidü/rekürren kanseri tespit etmede F18-Florodeoksiglukoz (FDG) Pozitron Emisyon Tomografi/Bilgisayarlı Tomografi'nin (PET/BT) klinik yararını değerlendirmektir.Ocak 2007-Ocak 2011 tarihlerinde PET/BT ünitemizde görüntülenen 69 BBK hastasının imajları retrospektif olarak incelendi. PET/BT bulguları, radyolojik görüntülemeler, cerrahi/biyopsi sonrası histopatoloji sonuçları ve klinik takipleri ile karşılaştırıldı.Lokal hastalık için, 69 PET/BT çalışmasının sonuçları 25 çalışmada gerçek pozitif (GP), 37 çalışmada gerçek negatif (GN), 7 çalışmada yalancı pozitif (YP) idi. Hiç yalancı negatif (YN) sonuç yoktu. Çalışmamızda PET/BT'nin lokal hastalığı saptamadaki duyarlılığı % 100, özgüllüğü % 84, pozitif kestirim değerini (PKD) % 78, negatif kestirim değerini (NKD) % 100, doğruluğu ise % 90 olarak bulundu (p<0,001).69 hastanın 13'ünde (% 19) uzak metastaz (4 hastada akciğer, 3 hastada kemik, 3 hastada akciğer ve kemik, 1 hastada karaciğer, 1 hastada akciğer ve plevra ve 1 hastada akciğer ve aksiller lenf nodu) ve 4'ünde (% 6) ikinci primer akciğer kanseri saptandı.Lokal hastalık için, 69 BT veya Magnetik Rezonans Görüntüleme (MR) çalışmasının sonuçları 15 çalışmada GP, 25 çalışmada GN, 19 çalışmada YP ve 10 çalışmada YN idi. Çalışmamızda BT veya MR'ın lokal hastalığı saptamadaki duyarlılığı % 60, özgüllüğü % 57, PKD % 44, negatif kestirim değerini % 71, doğruluğu ise % 58 olarak bulundu.Çalışmamızın sonuçları ile F18-FDG PET/BT'nin BBK'inde lokorejyonel hastalığı değerlendirmede daha yüksek verimlilikte olduğunu konfirme ettik. F18-FDG PET/BT'nin küratif tedaviler sonrası rezidü/rekürrens değerlendirilen hastalarda fizik muayene, BT veya MR gibi konvansiyonel takiplerden daha üstün olduğunu düşünüyoruz.Anahtar Kelimeler: Baş-boyun kanseri, Tedavi sonrası, FDG-PET/BT.

Abstract:
The aim of this retrospective study was to determine the clinical utility of combined 18F-Flourodeoxyglucose Positron Emission Tomography/Computed Tomography (FDG PET/CT) for identifying residual/recurren cancer after therapy (surgery, radiotherapy, chemotherapy).We evaluated 69 head and neck cancer (HNC) patients retrospectively who had undergone PET/CT scans between January 2008-January 2011 in our department. PET/CT results were compared with radiological methods, histopathological results following surgery/biopsy and clinical follow-up.Of 69 PET/CT scans, for locoregional disease, 25 were true positive (TP), 37 were true negative (TN), 7 were false positive (FP). There was no false negative (FN). The sensitivity, specificity, positive predictive value (PPV), negative predictive value (NPV), accuracy of PET/CT in locoregional disease was 100%, 84%, 78%, 100%, 90%, respectively (p<0,001).Of the 69 eligible patients, 13 (19%) had distant metastases (4 lung, 3 bone, 3 lung and bone, 1 liver, 1 lung and pluera, 1 lung and axillary lymph node) and 4 (6%) had second primary lung cancers.Of 69 CT or Magnetic Resonance Imaging (MRI) scans, for locoregional disease, 15 were TP, 25 were TN, 19 were FP and 10 were FN. The sensitivity, specificity, PPV, NPV, accuracy of CT/MRI in locoregional disease was 60%, 57%, 44%, 71%, 58%, respectively.The results of our study confirm the high effectiveness of 18F-FDG PET/CT in the assessment of HNC locoregional disease and suggest that 18F-FDG PET/CT is more accurate than conventional follow-up physical examination, CT or MRI in the assessment of locoregional disease after previous curative treatment for HNC.Key Words: Head and neck cancer, posttreatment, FDG-PET/CT.