Sistemik sklerozlu hastalarda londrina günlük yaşam aktiviteleri protokolü ile fonksiyonel kapasite, üst ekstremite kas kuvveti ve fonksiyonelliği ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between londrina activities of daily living protocol and functional capacity, upper extremity muscle strength and functionality and quality of life in patients with systemic sclerosis
Yazar: YASEMİN GEDİKLİ
Danışman: DOÇ. DR. BUSE ÖZCAN KAHRAMAN
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation

Özet:
Bu çalışmanın amacı, Londrina GYA performansının test-tekrar test güvenilirliği ve Londrina GYA performansı ile fonksiyonel kapasite, üst ekstremite kas kuvveti ve fonksiyonelliği ve yaşam kaliteleri arasındaki ilişkinin incelenmesi ve SSc'li bireylerdeki GYA'yı etkileyebilecek faktörlerin sağlıklı katılımcılarla karşılaştırılmasıdır.
Çalışmaya 18-70 yaş aralığında 39 sistemik sklerozlu, 30 sağlıklı katılımcı dahil edildi. Bireylerin demografik bilgileri kaydedildi. Performansa bağlı GYA değerlendirmesi Londrina GYA protokolü ile yapıldı. Testi çalışma grubu 1 saat arayla 2 kez tekrarlarken, sağlıklı kontrol grubu için tek tekrar yapıldı. Test süresince harcanan enerji Dynaport Move Monitor cihazı ile ölçüldü. Katılımcıların fonksiyonel kapasiteleri (6 Dakika Yürüme Testi-6DYT), üst ekstremite kas kuvveti (hand-held dinanometre), el ve parmak kavrama kuvveti (el dinanometresi ve pinchmetre), üst ekstremite fonksiyonelliği (Q-Dash Anketi ve 9 Delikli Peg Testi), Hasta bildirimine bağlı GYA (Milliken GYA Ölçeği) ve yaşam kaliteleri (SF-36 anketi) değerlendirildi.  Londrina GYA Testi'nin güvenirliğinin belirlenmesinde test-tekrar test yöntemi kullanıldı. Testin güvenilirliği sınıf içi korelasyon katsayısı (ICC) ile değerlendirildi.

Çalışmamız sonucunda SSc'li bireylerin üst ekstremite kas kuvvetleri, fonksiyonel kapasiteleri ve üst ekstremite fonksiyonellikleri ve yaşam kaliteleri sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha düşük bulundu (p<0,05). SSc'li bireylerin Londrina Protokolü'nde harcadıkları süre kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha uzundu. Londrina GYA Protokolü için ICC değeri 0,813 bulunmuştur. SSc'li bireylerin Londrina Protokolü'nü tamamlama süresi ile 6DYT (p<0,05) , dominant taraf el kavrama kuvveti (p<0,05) ve Milliken GYA (p<0,05)  arasında orta düzeyde negatif ilişki bulundu. Londrina Protokolü ile 9 Delikli Peg Testi arasında ise hem dominant (p<0,05) hem non-dominat taraf (p<0,05) için orta düzeyde pozitif yönlü ilişki bulundu. 
 Sonuç olarak sistemik sklerozlu hastaların GYA'ları etkilenmektedir. SSc'li bireylerin GYA'daki aktiviteleri yapma süreleri, kendileriyle benzer fiziksel özelliklere sahip bireylere göre daha uzun sürmektedir. Londrina Protokolü SSc'li hastalarda GYA'yı değerlendirmek için geçerli ve güvenilir bir yöntemdir. Sklerodermalı hastalarda GYA değerlendirilmesinin objektif olarak yapılması, hastalık progresyonu ve fizyoterapi ve rehabilitasyon programlarının belirlenmesinde yön gösterici olacaktır.

Abstract:
This study aimed to investigate the test-retest reliability of Londrina ADL performance and the relationship between Londrina ADL performance and functional capacity, upper extremity muscle strength and functionality, and quality of life and to compare the factors that may affect ADL in individuals with SSc with healthy participants.
The study included 39 individuals with systemic sclerosis and 30 healthy participants aged 18-70 years. Demographic information was recorded. Performance-related ADL assessment was performed with the Londrina ADL protocol. The study group repeated the test 2 times with 1-hour intervals, while the healthy control group repeated the test only once. Energy expended during the test was measured with the Dynaport Move Monitor device. Functional capacity (6 Minute Walk Test-6MWT), upper extremity muscle strength (hand-held dynamometer), hand and finger grip strength (hand dynamometer and pinch meter), upper extremity functionality (Q-Dash Questionnaire and 9 Hole Peg Test), self-reported ADL (Milliken ADL Scale) and quality of life (SF-36 questionnaire) were evaluated.  The test-retest method was used to determine the reliability of the Londrina ADL Test. The reliability of the test was evaluated with the intraclass correlation coefficient (ICC).
As a result of our study, upper extremity muscle strength, functional capacity, upper extremity functionality, and quality of life of individuals with SSc were found to be significantly lower compared to the healthy control group (p<0.05). The time spent by individuals with SSc in the Londrina Protocol was significantly longer than the control group. The ICC value for the Londrina ADL Protocol was 0.813. There was a moderate negative correlation between the time to complete the Londrina Protocol and 6MWT (p<0.05), dominant side hand grip strength (p<0.05), and Milliken ADL (p<0.05) in individuals with SSc. A moderate positive correlation was found between the Londrina Protocol and the 9-Hole Peg Test for both the dominant (p<0.05) and non-dominate side (p<0.05). 
 In conclusion, ADLs of patients with systemic sclerosis are affected. Individuals with SSc take longer to perform activities in ADLs than individuals with similar physical characteristics. The Londrina Protocol is a valid and reliable method for assessing ADL in patients with SSc. Objective assessment of ADL in patients with scleroderma will be guiding in determining disease progression and physiotherapy and rehabilitation programs.