İstanbul ili Beyoğlu ilçesindeki lise öğretmenlerinin empatik davranma eğilimlerinin sınıfın sosyal atmosferine etkisi /
Yazar: SERDAR KARAMAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SEMA KARAKELLE
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Empatik beceri = Empathic skill ; Empatik eğilim = Empathic inclination ; Eğitim ortamı = Educational environment ; Lise öğretmenleri = High schools teachers ; Sınıf atmosferi = Classroom climate ; Yaratıcılık = Creativity ; Öğretmen davranışı = Teacher behavior ; Öğretmenler = Teachers ; İstanbul-Beyoğlu = İstanbul-Beyoğlu

Özet:
Bu araştırmada, lise düzeyinde eğitim yapan kurumlarda görevli öğretmenlerin empatik davranma eğilimlerinin, sınıfın sosyal atmosferine etkisi incelenmiştir. Araştırma, 43 öğretmen ve 1213 öğrenci üzerinde yürütülmüştür. Öğretmenlerin % 44'ü erkek, % 56'sı kadındır. Öğrencilerin %43'ü erkek, %57'si kızdır. Öğretmenlerin empatik davranma eğilimlerini ölçmek için Dökmen (1990) tarafından geliştirilen Empatik Beceri Ölçeği (E.B.Ö) A formu kullanılmıştır. Sınıf ortamının olumluluğunu ölçmek için Moss ve Trickett (1974) tarafından geliştirilen Sınıf Ortamı Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada verilere regresyon istatistiksel analizleri kullanılarak elde edilen bulgular aşağıda verilmiş olan şekliyle özetlenebilir: 1- Öğretmenin empatik davranma eğiliminin, öğrencinin öğretmenden gördüğü desteği açıklamada yeterli etkiye sahip olduğu görülmüştür. Öğretmenin empatik davranma eğilimi, öğrencinin öğretmenden gördüğü destek üzerinde %.10 oranında etkilidir. Başka bir deyişle, öğrencilerin öğretmenden gördükleri desteğe ilişkin varyansın.10'unun, öğretmenin empatik davranma eğilimi ile açıklanabileceği anlaşılmaktadır. 2- Öğretmenin empatik davranma eğilimi, öğretmenin sınıftaki kuralları öğrenciye açıkça ifade etmesinde etkiye sahiptir. Öğretmenin empatik davranma eğilimi, sınıftaki kuralların açıklığı üzerinde %0.7 oranında etkilidir. Sınıftaki kuralların açıklığına ilişkin varyansın.07' sinin, öğretmenin empatik davranma eğilimi ile açıklanabileceği anlaşılmaktadır. Öğretmenlerin gösterdikleri empatik davranma eğilimlerinin, öğrencilerin sınıf etkinliklerine katılımları, öğrencilerin birbirlerine karşı hissettikleri yakınlık derecesi, öğrencilerin aynı amaca birlikte yönelmeleri, öğrenciler arasındaki rekabet ortamının oluşması, sınıf düzeninin oluşturularak korunması, öğretmenin sınıf içerisinde kuralları uygulamadaki kararlılığı, öğrencilerin sınıf içi yaratıcılıkları üzerinde etkisinin olmadığı saptanmıştır. n

Abstract:
In this study, the impact of the high school teachers' aptitude for empathic behaviour on the social atmosphere of the class is examined. The study is carried out with 43 teachers and 1213 high school students. 44% of the teachers are male, 56% are female teachers and 43% of the students are male, 57% of them are females. 'Empathic Skills Scale' (form A), which was designed by Dökmen (1990) is used to measure the teachers' empathic behaviour tendency. 'Class Environment Scale', which was designed by Moss ve Trickett.(1974), is used to to observe the relation between students behaviour and their teachers empathic behaviour skills The data are processed through regression analysis and the results are found as follows: 1) The teachers' aptitude for empathic behaviour has an impact on explaining teachers' support perceived by the students. The aptitude of teachers empathic behaviour has %10,5 influence on the perceived teacher support. 2) The empathic behaviour aptitude of teachers is seemed to be enough in explaining the openness of the regulations. The aptitude of empathic behaviour of the teachers have %0,71 impact on the openness of the regulations in the class. 0,071 of variance related with openness of the regulations can be explained by the aptitude of the empathic behaviour of the teachers. The aptitude of empathic behaviour of teachers has no effect on the participation of the students in the class activities, on the feeling warm towards each other ( for students), on pursuing a goal together, on building competitive environment among students, on building and protecting the class arrangement and regulation, on the frequency of the applications of the regulations in the class by the teachers and finally on the creativity of the students in the class. m