Depolama sıcaklığı ve yöntemlerinin anason (Pimpinella anisum L.) ve rezene (Foeniculum vulgare Mill.) meyvelerinde uçucu yağ oranı ve bileşenleri üzerine etkilerinin belirlenmesi
Determination effects of different storage temperature and packing materials on essential oil content and composition of anise (Pimpinella anisum L.) and fennel (Foeniculum vulgare Mill.) fruits
Yazar: ŞERİFE ARMAĞAN
Danışman: PROF. DR. TAHSİN KARADOĞAN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu araştırma, Burdur ilinde 2015 yılında hasat ürünlerinden temin edilen anason (Pimpinella anisum L.) ve rezene (Foeniculum vulgare Mill.) meyvelerinin depolama esnasında uçucu yağ oranı ve bileşenlerinin depo sıcaklığı (10 oC ve 20 ± 4 oC) ve yöntemine (jüt, pamuk, kağıt ve keten torba) bağlı olarak değişimlerini belirlemek amacıyla Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nde 2016 yılında yürütülmüştür.
Uçucu yağ analizleri clavenger cihazı ile, uçucu yağ bileşenleri ise GC/MS (Gaschromatography/Massspectrometry) cihazında (QP-5050 GC/MS, Quadrapole detektörlü) belirlenmiştir.
Ortalama olarak her iki türde de depolama süresinin uzamasına bağlı olarak ağırlık kaybının arttığı, bu artışın 20 oC'de depolanan meyvelerinde daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Yine her iki türde de kağıt ambalajlara konulan meyvelerin ağırlık kayıpları, diğer ambalaj malzemelerine konulan meyvelerin ağırlık kayıplarından daha yüksek çıkmıştır.
Depolama süresi boyunca her iki türde de depolama başlangıcındaki uçucu yağ oranları depolama süresi boyunca azalma eğilimi göstermiştir. Ortalama olarak anason meyvelerinin depolama başlangıcındaki % 2.43 olan uçucu yağ oranı % 1.98'e, rezene meyvelerinin depolama başlangıcındaki % 2.50 olan uçucu yağ oranı % 1.91'e düşmüştür. 
Anason ve rezenede pamuk torbalara konulan meyvelerin depolama süresi boyunca ve depolama sonundaki uçucu yağ oranları diğer depolama malzemelerine göre daha az değişim göstermiştir. 
Depolama boyunca anason meyvelerinin uçucu yağ ana bileşenlerinden anethol ve estragole oranlarının sıcaklık ve ambalaj malzemelerine bağlı olarak değişimi anlamlı bulunmamış ve çok fazla değişmemiştir.
Rezene meyvelerinde ise depolama süresince anethol oranında az da olsa bir artış olduğu, sıcaklığa bağlı olarak değişimin önemli olmadığı tespit edilmiştir. 
Yüksek sıcaklıkta depolanan meyvelerin uçucu yağlarındaki anethol değişimi, ambalaj malzemelerine göre önemli görülürken, düşük sıcaklıkta aynı etki görülmemiştir. 
Depolama süresi boyunca rezene meyvelerinin uçucu yağındaki estragole miktarı artış göstermiş, bu artış 10 oC'de depolanan meyvelerde daha belirgin olmuştur. Depolama süresi boyunca rezene uçucu yağındaki fenchon miktarında azalma olduğu görülmüştür. Sıcaklık ve ambalaj malzemelerinin fenchone miktarı üzerine etkinliği anlamsız bulunmuştur. 
Sonuç olarak, depolama sıcaklığının artması ile birlikte rezene ve anason meyvelerinde ağırlık kaybının arttığı ve uçucu yağ miktarının azaldığı dikkate alındığında bu gibi ürünlerin düşük sıcaklıkta depolanması gerektiği, buna ilave olarak ambalaj malzemesi olarak pamuk torbaların kullanılması ile depo kayıplarının daha düşük olabileceği söylenebilir.

Anahtar Kelimeler: Anason, rezene, uçucu yağ oranları ve bileşenleri, depolama sıcaklığı, ambalaj malzemesi

Abstract:
This study was carried out to determine the effects of the storage temperature (10 oC and 20 ± 4 oC) and packages materials (cotton, linen, paper and jut) on the essential oil content and essential oil composition of the anise (Pimpinella anisum L.) and fennel (Foeniculum vulgare Mill.) fruits. Anise and fennel fruits were obtained from the harvesting products in Burdur province in 2015. This research was conducted in Suleyman Demirel University Faculty of Agriculture in 2016.
The essential oils of fruits extracted by hydro-distillation in a clevenger apparatus and the essential oil analyses by gas chromatography mass spectroscopy (GC-MS) a GC / MS (QP-5050 GC / MS, Quadrapole detector).
On average, it was determined that weight loss was increased due to the storage periods of both species, and this increase was higher in the fruits stored at 20 °C. Also, the weight loss of the fruits placed in the paper packages of both species was higher than the other packaging materials.
During the storage period the essential oil contents at the beginning of storage tended to decrease throughout the storage period in both species. The average essential oil content of anise fruits, which was 2.43 % at the beginning of storage, decreased to 1.98 % and the essential oil content of fennel fruits was 2.50% at the beginning of storage, to 1.91 %.
The change in the essential oil content during the storage period of cotton bagged fruits in both species was not less than that of other storage materials. 
Throughout storage, the anethol and estragole ratios of the anise fruits from the volatile oil main constituents were not significantly altered due to temperature and storage materials, and did not change much.
In fennel fruits, an increase of anethol ratio during storage was observed to be slightly increased, but it was found that the change was not significant depending on the temperature.
Anethol exchange in essential oils of fruits stored at high temperature is considered to be more important than packaging materials, but not at low temperature.
The amount of estragole in the volatile oil of fennel fruits increased during the storage period. This increase was more pronounced in fruits stored at 10 oC. It has been observed that during the storage period there is a decrease in the amount of fencone in the volatile oil. The effectiveness of the temperature and packaging materials on the amount of fencone was found to be meaningless.
As a result, considering that the storage temperature increases the weight loss of the product and reduces the amount of essential oil. It can be said that such products should be stored at low temperature and stored in cotton bags again.

Keywords: Anise, fennel, fruit, essential oil, composition, storage, temperature, packages