Eğitim kurumlarında yangın anında binadan tahliye edilen kullanıcıların dumandan etkilenme risklerinin araştırılması
Investigation of the risks of smoke affecting the users evacuated from the building in the event of fire in educational institutions
Yazar: FATİH DENİZLİ
Danışman: DOÇ. DR. GÖKHAN COŞKUN
Sakarya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Yangın ve Yangın Güvenliği Anabilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Mühendislik Bilimleri = Engineering Sciences

Özet:
Bu çalışmada, Kocaeli ili Darıca ilçesinde faaliyet gösteren bir özel okul bünyesinde eğitim gören öğrenciler üzerinde, meydana gelmesi muhtemel bir yangın anında ki davranışları, binanın mimari yapısına göre tahliyenin en kısa ve en sağlıklı şekilde nasıl yapılacağı, tahliye sırasında yığılmaların ve kargaşanın önlenmesi amacıyla uyulması gereken kurallar, asgari tahliye süresinin simülasyon programı yardımı ile belirlenmesi gibi konular üzerinde çalışılmıştır. Tüm bu çalışmalar gerçek zamanlı tatbikatlar ile birlikte, tahliye simülasyonu programı ve HAD(Hesaplı Akışkan Dinamiği) tabanlı yangın simülasyonu programları kullanılarak yapılmıştır.
Özel okulda ilkokul ve ortaokul öğrencileri üzerinde çalışılmıştır. Yapılan gerçek zamanlı tahliye tatbikatlarında gerçekçiliğin arttırılması ve duman yayılımının da görülebilmesi için suni duman kullanılmış, öğrencilerin sergilediği yanlış davranışlar kamera kayıtları ve gözlemler ile belirlenmiş, bunların düzeltilmesi için eğitimler düzenlenmiştir. Ayrıca okulun mimari çizimi ve öğrencilerinde yürüme hızları, koşma hızları, boy uzunlukları gibi verileri tahliye simülasyonu ile yangın simülasyonu programlarına aktarılmış, tahliye ile yangın simülasyon çalışmaları yapılmıştır. Yangın simülasyonu programı ile dumanın ilerleyişi, yayılma alanı ve yayılma süresi görülmüş, tahliye simülasyonu programı ile öğrencilerin tahliye süreleri, yığılma bölgeleri ve duman yayılımından elde edilen verileri ışığında öğrencilerin dumana maruz kalma süreleri ile öğrenci bazında Karbon monoksit, karbon dioksit ve azalan Oksijen değerine bağlı olarak FED zehirlenme verileri elde edilmiştir. 
Bu çalışma ile simülasyon programlarından elde edilen verilerin, gerçek zamanlı tatbikatlar ile elde edilen veriler ile karşılaştırılması sağlanmış ve simülasyon programlarının doğruluk yüzdesine ulaşılmıştır. Bu sayede akla gelecek tüm senaryolarda gerçek zamanlı tatbikat yapılamayacağı için simülasyon çalışmaları ile denenmesi mümkün olabilmektedir.

Abstract:
In this study, the behaviors of the students studying in a private school operating in Darıca district of Kocaeli province, in case of a possible fire, how to evacuate in the shortest and healthiest way according to the architectual structure of the building and the requirements to be followed in order to prevent crowding and confusionduring the evacuation. Rules, determination of the minimum evacuation time with the help of the simulatoin program were studied. All these studies, together with real time exercises, were carriedout using the evacuation simulation program and CFD (Computational Fluid Dynamics) based fire simulation programs.
It has been studied on primary and secondary in a private school. Artificial smoke was used in real time evacuation exercises in order to increase the realism and to see the smoke spread. In addition, the architectural drawing of the school and the data such as walking speed, running speed and height of the students were transferred to the fire simulation with evacuation simulation and fire simulation studies were carried out. With the fire simulation program, the progression of the smoke, its spreading area and its spreading time were seen and in the light of the data obtained from the evacuation times, agglomeration zones and smoke spread of the studentds with the evacuation simulation program, the exposure time of the students to the smoke and the carbon monoxide, carbon dioxide and decreasing oxygen value on the student basis were determined. FED poisoning data is available.
With this study, the data obtained from the simulation programs were compared with the data obtained through real time exercises and the accuracy percentage of the simulation programs was reached. In this way, it is possible to test it with simulation studies, since real time exercises cannot be performed in all conceivable scenarios.