Trakya bölgesindeki Henoch Schönlein purpura tanılı çocukların on yıllık izlem sonuçları
Ten year follow-up results of children diagnosed with Henoch Schönlein purpura in Trakya region
Yazar: AYŞEGÜL ÖRENCİK
Danışman: PROF. DR. EMİNE NEŞE ÖZKAYIN
Trakya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Purpura-Schoenlein-Henoch = Purpura-Schoenlein-Henoch ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Trakya bölgesi = Thrace region ; Vaskülit = Vasculitis ; Çocuklar = Children

Özet:
Henoch-Schönlein purpurası (HSP) cilt tutulumu, artrit veya artralji, gastrointestinal sistem (GİS) tutulumu, hafif veya ağır böbrek tutulumu ile kendini gösteren ve kendi kendini sınırlayabilen lökositoklastik vaskülittir. 
Bu çalışmada Nisan 2005-Aralık 2015 tarihleri arasında Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı'nda HSP tanısı ile izlenen 235 vakanın arşiv kayıtlarından elde edilen hastalara ait demografik bulgular, klinik ve laboratuar bilgileri incelendi. 235 hastadan 122'si (%51,9) erkek, 113'ü (%48,1) kız idi.Yaş ortalaması 7,32 ± 3,63 yaş idi. Mevsimlere göre dağılımı kış %33,6, sonbahar %30,2, ilkbahar %23,4 ve yaz %12,8 şeklinde idi. Başvuru esnasında 194 hastada (%82,6) enfeksiyon mevcuttu. Üst solunum yolu enfeksiyonu 164 (%84,5), gastroenterit 12 (%6,1), alt solunum yolu enfeksiyonu 10 (%5,1), akut otitis media 4 (%2) ve idrar yolu enfeksiyonu, 2 (%1,03) hastada tespit edildi. 234'ünde (%98,7) cilt tutulumu, 161'inde (%68,5) eklem tutulumu, 128'inde (%54,5) GİS tutulumu, 126'sında (%53,6) böbrek tutulumu vardı. Döküntüler en sık alt ekstremitelerde (%99,6) görüldü. GİS tutulumu olanlardan, 117'sinde (%91,4) karın ağrısı, 93'ünde (%72,6) gaytada gizli kan pozitifliği, 36'sında (%28,1) bulantı ve kusma, 14'ünde (%10,9) melena mevcuttu. 81'sinde (%64,2) proteinüri, 75'inde (%59,6) hematüri saptandı. 148'inde (%63) ESH yüksekliği varken 18'inde (%7,7) CRP yüksekti. 44'ünde (%18,7) lökositoz mevcut idi. Sistem tutulumları karşılaştırıldığında yaş grupları arasında sistem tutulumları açısından fark saptanmamış olmakla birlikte, eklem tutulumu kızlarda erkeklere göre istatistiksel açıdan anlamlı fazla idi. Sistem tutulumu ile lökosit sayısı arasındaki ilişki değerlendirildiğinde lökositoz olanlarda GİS ve böbrek tutulumu istatistiksel olarak anlamlı oranda yüksek bulundu. Eklem tutulumu olan grupta ESH ve böbrek tutulumu olan grupta CRP yüksekliği istatistiksel olarak anlamlı oranda yüksekti. 
Sonuçta hastaların çoğunun böbrek tutulum şikayetleriyle gelmemesi, takip esnasında böbrek, santral sinir sistemtutulum sıklığının ve ciddi GİS komplikasyonlarının az görülmesi,yaş ortalamalarının düşük olması, relaps oranının fazla olmaması ve döküntünün kısa sürmesi ile çalışmamızdaki prognozun iyi olduğu sonucuna vardık. Proteinüri, lökositoz olanlarda GİS ile böbrek ve CRP'si yüksek olanlarda böbrek tutulabileceğindenprognoz açısından yakın takip edilmelidir.

Anahtar Kelimeler: Henoch-Schönlein purpurası, çocuk, purpura,vaskülit

Abstract:
Henoch-Schönlein purpura (HSP) is a leukocytoclastic vasculitis which presents itself with skin involvement, arthritis or arthralgia, gastrointestinal tract (GI) involvement, mild or severe renal involvement and can be partially self-limiting. 
In the present study, the demographic findings, clinical and laboratory findings of 235 cases with HSP in the Department of Pediatric Nephrology, Trakya University Medical Faculty between April 2005 and December 2015 were analysed. Of 235 HSP patients, 122 (51.9%) were boys, 113 (48.1%) were girls.The mean age was 7.32 ± 3.63.The distribution of the patients according to the seasons was 33.6% in winter, 30.2% in autumn, 23.4% in spring and 12.8% in summer.Infection was present in 194 of the patients (82.6%) during applicationwith HSP. Upper respiratory tract infection was present in 164 (84.5%) patients, gastroenterit in 12 (6.1%) patients, lower respiratory infection in 10 (5.1%) patients, akut otitis media in 4 (2%) patients and urinary tract infection in 2 (1.03%) patients. Skin involvement was found in 234 (99.6%), joint involvement in 161 (68.5%) patients, GI involvement in 128 (54.5%) patients and renal involvement in 126 (53.6 %) patients. Skin rash was most  commonly seen in the lower limbs (99.6%). While an incremantof ESR was reported in 148 patients (63%),CRP levels were higher in 18 patients (7.7%).Leukocytosis was present in 44 (18.7%) of the patients.There was abdominal pain in 117 (91.4%) of patients, occult blood in stool in 93 (72.6%), vomiting in 36 (28.1%), melena in 14 (10.9%).Among the patients who had renal involvement 81 had (64.2%) proteinuria and 75 (59.6%) had hematuria.
When system involvement were compared, there was no difference between the age groups and system involvement; However, joint involvement was found to be statistically significantly higher in girls than in boys (χ2 = 3.42; p=0.04). When leukocyte count of patients were compared in terms of system involvement, GI, and renal involvement were found to be statistically significantly higher in patients with a high leukocyte count (p=0.02; p=0.02). High ESR in the group with joint involvement, and CRP elevation in the group with renal involvement were found to be statistically significantly higher.
As a result, we thought that prognosis of our study is good due to most patients did not come with complaints of renal involvement in first visit, low frequency of renal, central nervous system involvement and severe GI complications during follow-up, low average age, low relaps rate and short duration of skin lesions.Proteinuria, leukocytosis is associated with renal involvement with GI and high renal involvement with high CRP should be followed closely so these may negatively affect prognosis.

Key words: Henoch-Schönlein purpura, children,purpura,vasculitis