Devlet ve siyaset adamı olarak Ahmed Şefik Mithat Paşa (1822-1884)
Ahmed Şefik Mithat Pasha as a statesman and politicion (1822-1884)
Yazar: ZEHRA KAMİLE BENLİ
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA KESKİN
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Biyografi = Biography ; Siyasal Bilimler = Political Science ; Tarih = History
Dizin: Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Ahmed Şefik Mithat Paşa = Ahmed Şefik Mithat Paşa ; Devlet görevleri = Public duties ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Osmanlı Dönemi = Ottoman Period ; Siyaset = Politics ; Siyaset felsefesi = Political philosophy ; Valiler = Governors ; Valilik = Governorship

Özet:
Önemli devlet adamlarımızdan biri olan Ahmed Şefik Midhat Paşa 1822 yılında İstanbul'da dünyaya gelmiştir. İlk görevine Divan-ı Hümayun kaleminde başlamıştır. Kalemde başarılı olan katiplere verildiği üzere kendisine de "Midhat" mahlası verilmiştir. Asıl adı Ahmed Şefik olmasına rağmen bu tarihten sonra bu isimle anılmıştır. Dönemin ünlü hocalarından Arapça, Farsça, Mantık ve Fıkıh dersleri almıştır. Daha sonra Şam tahrirat katibi olarak Şam'a gitmiştir. Burada iki yıl görev aldıktan sonra İstanbul'a dönmüş Mazbata odasında göreve başlamıştır. Bu görevinden sonra altı aylığına Avrupa'ya gitmiş, dönüşünde Niş valiliğine atanmıştı. Bu valiliğinde şose yollar ve köprüler yaptırmış, asayişi sağlamış, emniyet sandığı kurmuştu. Niş*teki başarılarından dolayı yeni kurulan Tuna eyaletine vali olarak 1841 'de atanmıştır. Burada da araba şirketi, matbaa, arşiv ve ıslahhane kurmuş. ekonomi ve eğitim alanında ıslahatlar gerçekleştirmiştir. 4 yıllık valilik görevinden sonra Şura- yi Devlet başkam olarak atanmıştır. Bu görevi birkaç ay sürdürmüş ve 1869 yılında Bağdat valiliğine atanmıştır. Bağdat'ta, zararlı vergileri kaldırmış, arazi meselelerini halletmiş, tramvay hattı döşetmişti. Bunlar sayesinde Bağdatın refah seviyesi yükselmişti. Ancak 5 gün sonra sadrazamlık görevine getirilmişti. İlk sadrazamlığı 2.5 ay sürmüş sırasıyla önce Adliye Nazırlığına sonra Selanik valiliğine atanmıştır. Son iki görevinde 3 yıl kalmış 1876'da ikinci kez sadrazam olmuştur. Bu dönemde Kanun-i Esasinin ilanı gerçekleşmiştir. Padişah 2. Abdülhamid'in kendisi hakkındaki olumsuz düşünceleri sebebiyle görevden alınmış ve Avrupa'ya gönderilmiştir. Ancak daha sonra padişahın affıyla ülkeye dönmüş Suriye valisi olarak göreve başlamıştır. Suriye'de de yeni okullar ıslahhaneler açtırmış. mahkemeleri ıslah etmiş, iç güvenliği sağlamıştı. Ancak kendisi aleyhine söylentiler günden güne artmış İngiliz elçisiyle olan yakınlığı bahane edilerek görevden alınıp göz önünde tutulmak için Aydın valiliğine atanmıştır. Midhat Paşa'nın Aydın valiliği son görevi olup 9 ay sürmüş ve bu görevi sonunda Taif zindanına gönderilmiş ve burada ölmüştür. Anahtar Kelimeler: Ahmed Şefik Midhat Paşa, Vali, Osmanlı İmparatorluğu. Niş. Bağdat.

Abstract:
One of Our importent statesmen, Ahmed Şefik Midhat Pahsa was born in 1822 in Istanbul. He began his forst duty in the Office of Divan-ı Hümayun. He was presated the name "Midhat", as it was always given to the successful clarks working in the Office. Althaugh his real name was Ahmed Şefik, after that time, he was started to be called with this name. The had taken Arabic, Persion, Logic and Islamic Law Course, from the fomaus hadj as/teachers of the period. Then, he was sent to Sum as a Sum secretariat clerk. After he hend worked there for two years, he come back to Istanbul and began to work in the Report drafting Room. After this Mission he went to Wurope for six months and when he came back he was appointed as the governor of Nis. During this time, new macadamized roads and bridges were built, peace was kept and also a security zone was established. In 1864. because of his success in Niş. he was appointed as a governor to the new established province, Tuna. Here, he established a car company, printing pres. archives and approved school and reformed in the field of education. After, his duty of four-year governor, he was appointed as the president of Sura-yı Devlet. This duty took a few months time and then he was appointed as governor of Bağdat in 1 869. In Bgdat. he eradicated the disadvantageous taxes, aligned the land issves and a tramline was built. Thanks to these reforms, the prosperity of Bağdat was increased. But, on being wanted more Money than he could give he resigned from this duty and was appointed as he resigned from this duty and was appointed as the governor of Edirne. After five days, he was made to the grand vizrer duty. His first duty as a grand vizrer lasted in 2,5 months; successively firstly he was appointed to Justice Ministry and then to the governorship of Selanik. He worked for three months in his last two Works, and then was assigreol as a grand vizier for the second time. The establishment of ICanun-i Esasi was announced in this period. He was dismissed from the duty because of the negative thoughts of Sultan Abdülhamid II and sent away to Europe for a while but then returred to the country by the pordon of Sultan. He began to work as the governor of Suriye During his governor in Suriye, there was built new schools, approved schools, reformed law court and kept the security of the conutry. Lastly, the rumours against him were imcreased in the course of time and reasoning his closeness with English ambassodors, he was dismissed from the duty and appointed as the governor of Aydm to be beard in mind. Since it was his last duty it took nine-months tme. At the and of this duty he was sent to the Taif Dungeon and died there. Key Words: Ahmed Şefik Midhat Pasha, Governor. The Ottoman Empire, Niş. Bağdat.