Necip Fâzıl'ın Bâbıâli eserinde kıyafetnâme ilminin izleri
Traces of kıyâfetnâme in Necip Fâzıl's Bâbıâli work
Yazar: AYŞE ÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. REYHAN KELEŞ
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Kısakürek, Necip Fazıl = Kısakürek, Necip Fazıl ; İslami edebiyat = Islamic literature

Özet:
Bu çalışmada, insanın uzuvlarından yola çıkarak karakterine ilişkin çıkarımlarda bulunma ilmi olan kıyâfetnâme ve muhtevası, bu ilmin teşkil ettiği kıyâfetnâmeler, anlamlarından yola çıkarak açıklanacak, konumuzun dünyada ve Müslüman âleminde tarihi seyrinden bahsedilecektir.
Bâbıali'de ismi geçen şahıslardan çoğu, aşina olduğumuz kişilerken, bazıları, Türkiye ikliminde tanınmayan kişilerdir. Bu çalışmada, maruf şahsiyetler üzerinde duracak, bunların da kıyaâfetnâme bağlamında özellikleri verilenleri araştırmamıza esas alacağız. Necip Fâzıl'ın karakteri veya görünüşü hakkında bilgi verdiği kişileri, biyografilerine yer vererek inceleyeceğiz. Çalışma üç bölümden müteşekkildir; Birinci Bölüm, kıyâfetnâme ilmi hakkında genel bilgiler ve çeşitli kıyâfetnâme örneklerinden oluşmaktadır. İkinci Bölüm, Necip Fâzıl başta olmak üzere, Bâbıâli'de ismi geçen ve kıyâfet ilmiyle alakalı bilgi verilen tanıdık simaların biyografilerinden oluşmaktadır. Bu bölümde, Bâbıâli'de ismi geçtiği halde, kıyâfetnâme kapsamında değerlendirilemeyecek kişileri, ayrı bir başlık altında vereceğiz. Üçüncü Bölümde ise, daha önce biyografileri verilen kişilerin, bilinen dış- iç özellik ilişkilerini, kıyâfetnâme ilmi çerçevesinde yorumlamaya gayret edeceğiz. Eserde geçen olayların yakın tarihte vuku bulmasından hareketle, analiz edeceğimiz şahısların fotoğraflarına ulaşma kolaylığı, Necip Fâzıl'ın yorumlarını objektif hale getirecektir. Dolayısıyla, kıyâfetnâme ilminin izlerini aradığımız şahsiyetlerin resimleriyle de bulgularımızı teyit etme yoluna gideceğiz.

Abstract:
In this study, clothes and its content, which is the science of making inferences about the character of a person based on his limbs, will be explained based on their meanings and the historical course of our subject in the world and in the Muslim world will be mentioned.
  While most of the people whose nâmes are mentioned in the Sublime Porte are familiar people, some of them are unknown in the Turkish climate. In this study, we will focus on well-known personalities, and we will base our research on those whose characterictics are given in the context of clothes. We will wxamine the people to whom Necip Fâzıl gave information about her character or appearance, including their biographies. The study consists of three parts; The first part consist of general information about the science of apparel and examples of various apparel. The secon part consists of biographies of familiar faces, especially Necip Fâzıl, whose nâmes are mentioned in the Sublime Porte and who are informed about the science of clothing. In this section, we will give under a separate heading the persons whose nâmes are mentioned in the Sublime Porte, but who will not be considere within the scope of the outfit. In the third chapter, we will try to interpret the known external-internal feature relations of the people whose biographies have been given before, within the framework of the science of outfits. Based on the recent occurrence of the events in the work, the ease of accessing the photographs of the people we will analyze will make Necip Fâzıl's commens objective. Therefore, ww will try to confirm our findings with the pictures of the personalities whose traces we are looking for in the science of apparel.