Hacerü'l-Esved
Hacerü'l-Esved
Yazar: ABDULLAH METİN
Danışman: PROF. DR. ŞABAN ÖZ
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion ; Tarih = History
Dizin: Hac = Pilgrimage ; Hacerü'l-Esved = Hacerü'l-Esved ; Hz. İbrahim = Hz. İbrahim ; Kabe = Kaaba ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Rivayetler = Rumours ; Siyer = Siyer ; İbadet = Worship ; İslam tarihi = Islamic history ; İslamiyet = Islam

Özet:
İlâhî ya da ilâhî olmayan tüm dinlerin bazı ibadetlerini yapabilmek için belirledikleri kutsal mabetler bulunmaktadır. Kâbe, islâm dininin Hac ibadetini yapabilmek için belirlediği kutsal bir mekândır. Kâbe'nin ilk olarak kim tarafından ve ne zaman bina edildiği hususunda ihtilaf vardır. Kur'ân'a göre Kâbe, Hz. İbrahim zamanında inşa edilmiştir. Kâbe'nin güneydoğu köşesinde yerden 1,5 metre yükseklikte günümüzde gümüşten bir koruma içerisinde bulunan ve hacıların tavafının başlangıç ve bitiş noktalarını gösteren Hacerü'l-Esved bulunmaktadır. Arapça'da bu terkip siyah taş anlamına gelmektedir. Onu Kâbe'nin duvarındaki yerine Hz. İbrahim'in yerleştirdiği hususunda kaynaklarımızda ittifak vardır. Hacerü'l-Esved'in kökeni, tarihçesi, mahiyeti ve nereden geldiği konusunda birbiriyle çelişkili olabilecek birçok rivayet mevcuttur. İslam'dan önce cahiliye Arapları da bu taşa ayrı bir kutsiyet ve önem atfetmekteydiler. Onu, Kâbe'nin kutsiyetinin sembolü olarak görmekteydiler. Arapların bu anlayışlarının sebebi muhtemelen o dönemde aralarında yaygın olan taş ve taşlardan yapılma olan putlara tapınma inançlarıdır. Arapların Hacerü'l-Esved'e gösterdikleri saygı oryantalistler tarafından da taptıkları putların bir parçası olarak görülüp yorumlansa da biz oryantalistlerin bu görüşlerine katılmadığımızı belirtmek isteriz. Hacerü'l-Esved, aynı zamanda Hz. İbrahim zamanından beri var olan tevhid inancına sahip olanların yapmış oldukları hac ve tavaf ibadetinin bir parçasıdır. Bu çalışmamızda Hacerü'l-Esved'in tanımı, mahiyeti, şekli ve nereden geldiği hakkındaki rivayetler değerlendirilecektir.

Abstract:
All divine or non-divine religions have holy temples that they have determined in order to perform some of their worship. The Kaaba is a sacred place determined by the religion of Islam in order to perform Hajj. There is disagreement as to who and when the Kaaba was first built. According to the Qur'an, the Kaaba is Hz. It was built in the time of Abraham. At the southeast corner of the Kaaba, at 1.5 meters above the ground, there is Hacerü'l-Esved, which is protected by silver and shows the starting and ending points of the pilgrims' circumambulation. In Arabic, this compound means black stone. He placed it on the wall of the Kaaba. There is an agreement in our sources about what Abraham placed. There are many contradictory rumors about the origin, history, nature and whereabouts of Hacerü'l-Esved. Before Islam, the Arabs of ignorance also attributed a special holiness and importance to this stone. They saw it as a symbol of the holiness of the Kaaba. The reason for this understanding of the Arabs is probably their belief in the worship of stones and idols made of stones, which was common among them at that time. Although the respect shown by the Arabs to Hacerü'l-Esved is seen and interpreted by the orientalists as a part of the idols they worship, we would like to state that we do not agree with these views of the orientalists. Hacerü'l-Esved, at the same time Hz. It is a part of the pilgrimage and circumambulation worship of those who have the belief of oneness, which has existed since the time of Abraham. In this study, the narrations about Hacerü'l-Esved's definition, nature, form and where it came from will be evaluated.