Hidroksiapatit-polimer matrisinin antibiyotik salımına etkisi
Investigation of the effect of hydroxiapatite-polymer matrix on the release of antibiotic
Yazar: ÇAĞLA ÇIBUK
Danışman: PROF. DR. MUALLA ÖNER
Yıldız Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology ; Kimya Mühendisliği = Chemical Engineering
Dizin: Hidroksiapatitler = Hydroxyapatites

Özet:
Günümüzde antibiyotiklerin akılcı kullanımı ve antibiyotik direnci konuları önem kazanmıştır. Bilinçsizce kullanılan antibiyotikler, bakterilerin ilaçlara direnç oluşturmasına neden olurken, var olan antibiyotiklerin etkisiz hale gelmesine yol açmaktadır. Kontrollü ilaç salım sistemleri, antibiyotik direncine karşılık fayda sağlaması olası sistemlerdir. 
Bu çalışmanın amacı, ortopedik profilaksi ve travma cerrahisinde kullanılan suda çözünür ilaç, sefazolin sodyumun uzatılmış salımlı matris tablet olarak geliştirilmesidir. Sefazolinin farklı biyopolimer kombinasyonları kullanılarak biyoyararlanımının artırılması ve doz uygulama aralığının düşürülerek hasta şikayetlerinin azaltılması amaçlanmıştır. Deneyler için hazırlanan matris tabletler ve üç tabakalı matris tabletler HAP ve HPMC/MCC/Starch karışımları kullanılarak oluşturulmuştur. Tabletler için hazırlanan karışımlarda, yaş karışım tekniği kullanılmıştır. Tabletler direk basım yöntemiyle basılmıştır.
Sonuçlar, alt ve üst tabakadaki HPMC konsantrasyonunun artışının ilacın salımını uzattığını göstermiştir. Üç tabakalı matris tabletler içinde sefazolin sodyumun en iyi uzatılmış sonucu X2, F27, X1 tabletlerinde görülmüştür. Salım deneyleri sonuçları X2 (%50 HPMC, % 12.5 HAP) formulasyonunun ilaç salımını 50 saate kadar uzatabileceğini göstermiştir. Üç tabakalı matris tabletler, tek tabakalı matris tabletlere göre daha kontrollü ilaç salımı göstermiştir. Salım verileri, ilaç salım kinetik ve mekanizma belirlemelerinde Korsmeyer-Peppas, Higuchi, first ve zero order modelleri gibi çeşitli matematiksel modellere uyumluluk göstermiştir. Çalışmaya ait bulgular matris tabletlerin salımı uzattığını ancak çoğunlukla birinci derece kinetiğe sahip olduklarını göstermiştir. Mekanizma olarak formulasyonların çoğu, Fick yasasına uygun olmayan (non-Fickian) difüzyonlu ilaç salım profili göstermiştir.

Abstract:
Nowadays, the rational uses of antibiotics and antibiotic resistance issues have gained importance. Unconsciously used antibiotics, while causing the bacteria to create resistance to drugs, it leads to inactivation of existing antibiotics. Controlled drug delivery systems are likely to benefit system corresponds to antibiotic resistance. 
The purpose of this work was to develop an extended release matrix tablet of cefazolin sodium; a freely water soluble drug used in orthopedic prophylaxis and trauma surgery. Our purpose was to improve the bioavailability of cefazolin using combination of different biopolymers and the patient compliance by reducing the frequency of administration. Matrix tablets and three-layer matrix tablets were formulated by using HAP and HPMC/MCC/Starch mixtures for the experiments. The powder mixtures for the tablets were prepared by wet mixing technique. The tablets were prepared by compression method.
The results showed that higher the concentrations of HPMC in upper and lower layer were better in sustaining the release of the drug. The best sustained release profile in case of three-layer matrix tablets of cefazolin sodium was seen in X2, F27, X1 tablets. Results of the dissolution studies indicate that formula X2 (%50 HPMC, % 12.5 HAP) could extend drug release until 50 h. The three-layer matrix tablets shows controlled release of the drug than that of one-layer matrix tablets. The release data was fitted to various mathematical models such as Korsmeyer-Peppas, Higuchi, first and zero order to evaluate the kinetics and mechanism of drug release. The finding of the study indicated that the matrix tablets prolonged the release, but predominantly in a first order kinetics. Most formulations exhibited non-Fickian diffusion drug release profiles.