Hemşirelik öğrencilerine verilen beslenme eğitiminin beslenme bilgi, tutum ve davranışları üzerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of nutrition education given to nursing students on nutritional knowledge, attitudes and behaviors
Yazar: GÖKHAN DEGE
Danışman: PROF. DR. AYDAN ERCAN
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme bilgisi = Nutrition knowledge ; Beslenme davranışı = Feeding behavior ; Beslenme eğitimi = Nutrition education ; Fiziksel aktivite = Physical activity ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik eğitimi = Education-nursing ; Tutumlar = Attitudes ; Öğrenciler-hemşirelik = Students-nursing

Özet:
Bu çalışmanın amacı; Hemşirelik bölümü öğrencilerine uzun süreli verilen beslenme eğitimin bireylerin beslenme bilgi, tutum ve davranışlarına etkisini incelemek üzere planlanıp yürütülmüştür. Araştırma, Eylül 2020-Nisan 2021 tarihlerinde Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Hemşirelik Bölümü'nde gerçekleştirilmiştir. Araştırma evrenini 107 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışmada örnekleme yöntemine gidilmeyip, çalışmaya katılmayı kabul eden, daha önce beslenme eğitimi almayan 78 (%38,5 erkek, %61,5 kadın) öğrenci oluşturmuştur. Çalışmada, araştırmacı tarafından geliştirilen anket formu kullanılmış olup diğer formlar ile birlikte ön test, ara test ve son test şeklinde veriler toplanmıştır. Verilerin toplanmasında, "Demografik Bilgi Formu", "Besin Seçimi ve Beslenme Davranışı Durumu Soruları", Uluslararası Fiziksel Aktivite Ölçeği Kısa Formu, Antropometrik Ölçüm Formu, "YETBİD" ve Besin Tüketim Sıklığı Kayıt Formu çevrimiçi uygulanmıştır. Verilen beslenme eğitimi öncesi, sonrası ve eğitimden 3 ay sonra bilgi testi puanları (χ2=10,872; p=0,004), YETBİD – temel beslenme puanları (χ2=7,580; p=0,023), YETBİD – besin tercihi puanları (χ2=15,028; p=0,001) tüketilen çiğ sebze miktarları (χ2=29,777; p=0,000) ve tüketilen taze meyve miktarları (χ2=18,562; p=0,000) açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir (p<0,05). Çalışma sonucunda; öğrencilerin ön test beslenme bilgi puanlarının eğitimle arttığı görülmüştür. Birey ve toplumun gereksinimine yönelik beslenme eğitiminin planlanması gereklidir; ancak eğitimin etkilerinin değerlendirilmesi için daha büyük örneklemli ve geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Beslenme Davranışı, Beslenme Eğitimi, Beslenme Tutumu, Fiziksel Aktivite

Abstract:
The study was planned and conducted in the aim of examining the effects of long-term nutrition education given to nursing students on nutrition knowledge, attitudes and behaviours of individuals. The study was conducted between September 2020 and April 2021 at Ağrı İbrahim Çeçen University, School of Health, Nursing Department. The population of the study consists of 107 students. The sampling method was not used in the study. 78 students (%38,5 male, %61,5 female) who accepted to participate in the study and did not receive nutrition education before constitute the population of the study. In the study, a questionnaire developed by the researcher was used and data were collected in the steps of pre-test, mid-test and post-test with accompanying forms. In data collection, "Demographic Information Form", "Questions on Food Choice and Nutritional Behavior Status", International Short Form of Physical Activity Scale, Anthropometric Measurement Form, "YETBİD" and Food Consumption Frequency Registration Form were applied online. Statistically significant difference was found among the knowledge test scores collected before, after, and 3 months after the nutrition education provided to the students: (χ2=10.872; p=0.004), YETBİD – basic nutrition scores (χ2=7.580; p=0.023), YETBİD – food preference scores (χ2=15.028; p =0.001), the amount of raw vegetables consumed (χ2=29.777; p=0.000) and the amount of fresh fruit consumed (χ2=18.562; p=0.000) (p<0.05). It was observed that the pre-test nutrition knowledge scores of the students increased after the nutrition education. Education should be planned for the needs of the individual and society; however, large-scale studies with larger samples are needed to evaluate the effects of education.

Keywords: Nutrition Behavior, Nutrition Education, Nutrition Attitude, Physical Activity