Toplumsal cinsiyet açısından kentlileşme eğilimi: Şanlıurfa örneği
Urbanization tendency in terms of gender: The case of Şanlıurfa
Yazar: FATMA BETÜL BAYKUŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET KAYAN
Harran Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı / Kamu Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration
Dizin: Kentleşme = Urbanization ; Kentlileşme = Urbanized ; Kentsel kültür = Urban culture ; Toplumsal cinsiyet = Gender ; Şanlıurfa = Şanlıurfa

Özet:
Bu çalışmanın amacı, toplumsal cinsiyet bağlamında kentlileşme eğiliminin ne ölçüde sağlandığını belirlemeye çalışmaktır. Geleneksel bir yapıya sahip olan Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde, Şanlıurfa'yı temsilen üç merkez ilçe (Eyyübiye, Haliliye ve Karaköprü) örneklem olarak seçilmiştir. Çalışmada, kent sakinlerinin kentlileşme eğilimlerinin meslek, gelir, eğitim, kentte geçirilen süre ve cinsiyet özellikleri açısından ne tür farklılıklar gösterdiği incelenmiştir.
Çalışma, kuramsal temel ve uygulama olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Kuramsal temel ise iki alt bölümde incelenmiştir.
Çalışmanın ilk bölümünde incelenen toplumsal cinsiyet, literatür taraması esas alınarak hazırlanmıştır. Bu bölümde toplumsal cinsiyet kavramı ile beraber, bu kavramın daha anlaşılır olması için alt elemanları ile beraber gelişimini sağlayan toplumsal kurumlar ele alınmıştır. Din, aile, ekonomi ve eğitim gibi toplumsal kurumların, bireyin cinsiyetinin şekillenmesinde oynadığı roller kısaca anlatılmaya çalışılmıştır.
Çalışmanın ikinci bölümünde ise kent, kentleşme, kentlileşme, göç ve toplumsal cinsiyet ile kent ilişkisi birlikte ele alınmıştır. Literatür taramasına dayanan bu bölümde, cinsiyet ve kent ilişkisi incelenmiştir. 
Çalışmanın son bölümünü oluşturan uygulama bölümünde, ele alınan Urfa'nın sosyo-ekonomik, sosyo-kültürel yapısı kısaca açıklanmakta, daha sonra alan çalışmasını oluşturan uygulama bölümüne geçilmektedir.
Çalışmanın uygulama kısmı, kenti temsil amacıyla merkez ilçelerini temsil eden, (Haliliye, Karaköprü ve Eyyübiye) ilçelerinde yapılan anket çalışmasında dayanmaktadır. Anket bu üç merkez ilçede yaşayan kent halkına uygulanmıştır. Çalışma verileri spss bilgisayar programı aracılığı ile analiz edilmiş ve analiz sonuçları tablolar halinde ifade edilmiştir.
Çalışma verilerinden elde edilen sonuçlara göre, kent sakinlerinin sahip olduğu sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel özelliklerin, kent sakinlerinin modern kentlileşme yönünde değişmelerini sağlamakta çok yetersiz kaldığı, fakat meslek, gelir, eğitim, kentte geçirilen süre gibi özelliklerin kendi içinde anlamlı bazı değişmeleri ifade ettiği sonucuna varılmıştır.
Çalışmanın sonunda cinsiyet etkeninin kent kültürünü edinme ve kent deneyimi açısından önemli farklılıklara yol açtığı tespit edilmiştir. Kadın denekler erkeklere oranla kent deneyimlerini geriden takip etmektedirler.

Abstract:
The purpose of this study is to try to determine to what extent the urbanization tendency has been achieved in the context of gender.  In the Southeastern Anatolia Region, which has a traditional structure, three central districts representing Şanlıurfa (Eyyübiye, Haliliye and Karaköprü) were selected as the example. In the study, the differences between urbanization tendencies of city residents in terms of profession, income, education, time spent in the city and gender were examined.
The study consists of two parts: Theoretical foundation and application. The theoretical basis is examined in two subsections.
The gender examined in the first part of the study was prepared on the basis of the literature review.  In this section, together with the concept of gender, social institutions that ensure its development with its sub-elements are discussed in order to make this concept more understandable. The roles played by social institutions such as religion, family, economy, and education in shaping the gender of the individual are briefly explained.
In the second part of the study, the city, urbanization, urbanization, migration, gender and urban relationship are discussed together. In this section, which is based on literature review, the relationship between gender and city is examined.
The socio-economic, socio-cultural structure of Urfa is briefly explained in the application section, which constitutes the last part of the study, and then proceed to the application section that constitutes the field study.
The application part of the study is based on the survey study conducted in districts (Haliliye, Karaköprü and Eyyübiye), which represent the central districts in order to represent the city. The questionnaire was applied to the city people living in these three central districts. The study data were analyzed by SPSS software and the analysis results were expressed in chart.
According to the results obtained from the study data, the socio-economic and socio-cultural characteristics of the city dwellers are insufficient to enable the city dwellers to change in the direction of modern urbanization, but the characteristics such as profession, income, education, time spent in the city express some significant changes in themselves. concluded.
At the end of the study, it was determined that gender factor causes significant differences in terms of acquiring urban culture and urban experience. Female subjects follow their urban experiences behind compared to men.