Claude Adrien Helvétius'un görüşlerinin doğuştancılık-çevre ikilemi çerçevesinde değerlendirilmesi ve eğitimde eşitlik kavramı açısından içerimleri
Evaluating Claude Adrien Helvétius' views within the framework of nature-nurture dichotomy and its implications for the concept of  educational equality
Yazar: ÖZGE CANGÖKCE KOÇ
Danışman: PROF. DR. HASAN ÜNDER
Ankara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitimin Kültürel Temelleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Felsefesi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Felsefe = Philosophy
Dizin: Adalet = Justice ; Doğa = Nature ; Doğa felsefesi = Nature philosophy ; Eğitim = Education ; Eğitim felsefesi = Education philosophy ; Eşitlik = Equality ; Eşitlik ilkesi = Equality principle ; Helvetius,  Claude Adrien = Helvetius,  Claude Adrien ; Çevre = Environment

Özet:
Bu çalışma, doğuştancılık (nature) ve çevre (nurture) ikilemi çerçevesinde, Claude Adrien Helvétius'un tüm insanların doğuştan eşit kapasite ile doğdukları ve eğitimin sonsuz yapabilirliğine dair görüşlerini ve "eğitimde imkân eşitliği" açısından doğurgalarını (içerimlerini) tartışmayı amaçlamaktadır.
Çalışma nitel bir araştırmadır. Verilerin analizi için, doküman analizi (belgesel tarama) tekniğiyle elde edilen veriler, Claude Adrien Helvétius'un De l'Esprit (Zihin Üzerine) ve De l'Homme (İnsan Üzerine) isimli eserlerinde savunduğu belli başlı tezleri (herkesin eşit öğrenme kapasitesi ile doğduğu, zihnin tüm melekelerinin basit duyumlara indirgenebileceği, erdem ve yeteneğin eğitimin bir sonucu olduğu, eğitimin her şeye kadirliği ve şans faktörünün önemi), Helvétius'un düşünsel kökleri, insan doğası anlayışı ve felsefesi ile eğitim çıktılarındaki eşitlik problemi çerçevesinde incelenmiştir.
Doğuştan geldiği varsayılan zihinsel yetenekler görüşü, sadece belli bir kesimin üstün kabul edilmesine sebep olmuş ve meseleyi karamsar bir noktaya taşımıştır. Helvétius'un görüşleri, bu noktada eğitimde ve herkesin yaşam şanslarında eşitliği savunması açısından önemli hale gelmiştir. Bu sebeple çalışmada doğuştancılık ve çevre ikileminde görüş bildiren filozofların görüşlerine yer verilmiş ve Helvétius'un doğal eşitlik görüşü, sosyal eşitlik ve adalet kavramları ile ilişkisi içinde tartışılmıştır.
Çalışmada, eğitimde sonuçlarda eşitliği sağlamanın imkansız olduğuna dair mevcut durumu, biyolojik belirlenimci karamsarlıktan çıkartıp farklı bakış açılarıyla ele alan pek çok yakın zaman psikoloji, felsefe ve eğitim bilimleri araştırmalarının Helvétius'un radikal eşitlikçi görüşlerini desteklediği savunulmuştur. 
"Doğuştan mı, çevreden mi?" tartışmalarında, Helvetius'a göre doğuştan geldiği varsayılan kapasitelere atıfla açıklanan, aynı eğitimi aldığı halde bireylerin performanslarında gözlemlenen farklılıkların asıl sebebi, şans faktörünü de içine alan geniş bir yelpazade çevre etkisidir. Eğitim çıktılarındaki eşitsizlikleri gidermenin tek yolunun çevresel eşitsizlikleri gidermek olduğu anlaşıldığında, toplumdaki yaşam şanslarının sadece tercihten kaynaklandığını kanıtlamak mümkün hale gelmektedir. Eşitsizlikleri, doğuştan entelektüel kapasite farklılıklarına dayandırarak açıklayan ve eğitimde eşitliğin önündeki en büyük engel olan biyolojik belirlenimci görüşlere karşı, doğuştan eşit entelektüel kapasite vurgusu yapan Helvétius'un görüşlerinin eğitim felsefesine katkı sağlayacağı düşünülmüştür. Helvétius'un tam eşitlikçi ve devlet eğitimini yücelten görüşlerinin; eğitimde eşitlik ile adalet tartışmalarında güçlü bir kamusal eğitim politikasının oluşturulmasına ve sosyal eşitlikçi eğitim politikalarının önerilmesine öncülük edebileceği ileri sürülebilir.

Abstract:
This study, within the framework of nature-nurture dichotomy, aims to discuss Claude Adrien Helvétius' views that all people are born with equal mental capacities and education has immense potential and the implications of his views with regard to educational equality.
This is a qualitative study. For data analysis, by way of text and concept analysis of the data obtained via literature review (document analysis) on Claude Adrien Helvétius' main theses (everyone is born with equal learning capacities, all the faculties of the mind can be reduced to simple sensations, virtues and abilities are the ramifications of education, as well as his emphasis on the omnipotence of education and the significance of luck factor), which he asserted in his works entitled De l'Esprit (On the Mind), De l'Homme (On Man), Helvétius' intellectual origins, his views on human nature and philosophy were examined within the framework of equality problem in educational outputs.
The view of the presumed innate mental abilities has resulted in a certain category of people being acknowledged as superior and as such bringing the issue on the verge of pessimism. At this point, Helvetius' views have become noteworthy in advocating equality in education and life chances for all.  To that end, in the present study, the perspectives of some philosophers who articulated their views on the nature-nurture dichotomy were included and Helvétius' view of natural equality was discussed in its relation to the concepts of social equality and justice. 
It was also argued that many recent studies with different perspectives in psychology, philosophy and educational sciences, taking the current state concerning the impossibility of equality in educational outputs out of the pessimism of biological determinism, are strong advocates of Helvétius' radical egalitarian views. 
In the nature versus nurture debate, despite going through the same education, the differences observed in the performance of individuals, expounded with reference to the assumed innate mental capacities is due to a wide range of environmental effects, including the luck factor. When it is clear that the only way to overcome inequalities in educational outcomes is to overcome environmental inequalities, it is highly likely to prove that the life chances in the society stem nothing but from the preferences of individuals. 
It is argued that, with an emphasis on innately equal universal intellectual capacities of humans, Helvétius' views, opposing the deterministic biological approaches, which account for the inequalities among humans on the basis of differences in innate intellectual capacities and therefore being the major impediment to equality in education, will contribute to the philosophy of education. Thus, in the debates on equality and justice in education, it is argued that Helvétius' views, qualified as fully egalitarian and exalting the public education, will provide a sound basis for an effective public education policy as well as lead the way in proposing social egalitarian educational policies.