Dağcılık ve doğa sporlarında küresel iklim değişikliğinin doğa sporları liderleri açısından değerlendirilmesi
Evaluation of global climate change in mountaineering and outdoor sports from the perspective of outdoor sports leaders
Yazar: OSMAN AKILLIOĞLU
Danışman: PROF. DR. BURAK GÜRER
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Spor = Sports

Özet:
Bulunduğumuz yüzyılın en büyük ve önemli sorunlarından biri olarak kabul edilen iklim değişikliğinin doğaya ve insan yaşamına etkisi bilim insanları tarafından en fazla araştırılan konulardan biri haline geldiği görülmektedir. Bu araştırmada ise iklim değişikliğinin dağcılık ve doğa sporları üzerindeki etkilerinin doğa sporları liderleri açısından değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 6 doğa sporu lideri oluşturmaktadır. Bu katılımcılarda en az 15 yıl tecrübeye sahip olma şartı aranmıştır. Araştırmada fenomenoloji tekniği kullanılmıştır. Uzman görüşüyle hazırlanan görüşme soruları katılımcılara yöneltilerek görüşmeler kayıt altına alınmıştır. Yazıya dökülen görüşmeler kodlama yöntemiyle çözümlenmiştir. Çözümlenme sonrasında ortaya çıkan kodlar ile alt boyutlar, alt boyutlar ile temalar oluşturulmuştur. Ortaya çıkan temalar küresel iklim değişikliğinin doğa sporları üzerindeki etkisi ve doğa sporları liderleri üzerindeki yansımalar olarak iki gruba ayrılmıştır. Araştırma sonucunda iklim değişikliğinin doğa sporları üzerindeki etkisi başlığı altında yaşamsal tehditler, mevsim tutarsızlığı, afetler ve etkinlik yönetimi olarak ortaya çıkmıştır. Doğa sporları liderleri üzerindeki yansımalar başlığı altında ise psikolojik etkiler, liderlik davranışındaki etkiler, fiziksel ve çevresel etkiler, organizasyonel etkiler ve yönetsel çözümler olarak ortaya çıkmıştır. Araştırmanın geneline bakıldığında iklim değişikliğinin doğa sporları üzerinde somut etkisine rastlanmıştır. Ayrıca doğa sporlarının sürdürülebilirliği ve yapılabilirliğinde etkili rol oynadığı saptanmıştır. Bunun yanı sıra iklim değişikliğinin etkilerinin doğa sporları liderlerini etkilediği yadsınamaz bir gerçek olarak görülmüştür. Sonuç olarak dağcılık ve doğa sporlarında küresel iklim değişikliğinin doğa sporlarını direk ve dolaylı olarak etkilediği ve doğa sporlarının sürdürülebilirliğini, talep edilme oranını ve risk düzeyi gibi birçok yönden etkilediği görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: İklim değişikliği, doğa sporları, dağcılık, doğa sporları liderleri

Abstract:
It has been observed that climate change, considered one of the greatest and most significant problems of our century, has become one of the most researched topics by scientists in terms of its impact on nature and human life. This research aims to evaluate the effects of climate change on mountaineering and outdoor sports from the perspective of outdoor sports leaders. The study group consists of 6 outdoor sports leaders, each with at least 15 years of experience. The phenomenology technique was used in the research. Interview questions prepared with expert opinion were posed to the participants, and the interviews were recorded. The transcribed interviews were analyzed using a coding method. Codes and sub-dimensions were created from the analysis, and themes were developed from these sub-dimensions. The emerging themes were divided into two groups: the impact of global climate change on outdoor sports and its reflections on outdoor sports leaders. The research results revealed that under the impact of climate change on outdoor sports, vital threats, seasonal inconsistencies, disasters, and event management emerged. The reflections on outdoor sports leaders include psychological effects, impacts on leadership behavior, physical and environmental impacts, organizational effects, and managerial solutions. Looking at the research overall, a concrete impact of climate change on outdoor sports was observed. Additionally, it was determined that outdoor sports play an effective role in sustainability and feasibility. Moreover, the effects of climate change on outdoor sports leaders are seen as an undeniable reality. In conclusion, it has been observed that global climate change directly and indirectly affects mountaineering and outdoor sports, impacting the sustainability of outdoor sports, demand rates, and risk levels in various ways.
Keywords: Climate change, outdoor sports, mountaineering, outdoor sports leaders.