Sağlık ekonomisinin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi
The impact of health economics on economic growth
Yazar: EMİNE KARACA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT BEŞER
Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / İktisat Politikası Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education

Özet:
Sağlık alanında yapılan çalışmaların geçmişi 1978 yılına kadar uzanmaktadır. Uluslararası Sağlık Örgütlerinin toplanarak sağlık sorunlarına ortak çözüm arayışları için 1978 yılında Kazakistan'da Almaata bildirisi ile başlamıştır. Sağlıkta hizmet standartlarını yükseltmek amacıyla 1948 yılında Dünya Sağlık Örgütü' nün kurulmuştur. Yaşadığımız yüz yıl insan ömrünün uzaması, tüm dünyada ve ülkemizde kronik hastalıkların en önemli mortalite ve morbidite nedeni olması nedeniyle sağlık alanında da yeni yaklaşımların geliştirilmesini gerektirmektedir. Sağlık alanında ki bu çalışmalar için tüm Ülkelerin standartlarına göre Sağlık harcamalarına Ülke bütçesinden pay ayrılması gerekmektedir. Ülkelerin ayırmış oldukları bütçeleri ile sağlık alanındaki harcamaların sağlıklı yaşam standartlarını yükselteceği ve nüfusun ortalama yaş ömrünün uzayacağı günümüze kadar yapılmış araştırmalar sonucunda kanıtlanmış doğru ve kesin bilgilerdir.

Bu tezde yapılan araştırmalar ve elde edilen sonuçlar ile bugüne kadar oluşturulmuş örgütler ve kurumların yapmış olduğu istatistiki verilerden yararlanılarak sağlık harcamalarının ekonomik büyüme üzerindeki etkisi araştırılmaktadır. Dünyada ilaç sektörünün payının ekonomik göstergeler de her geçen gün daha fazla arttığı düşünüldüğünde, gelişmekte olan Ülkelerin ithalat payını azaltmak için Ar-GE teşvikleri ile bu sektöre yapacakları yatırımların biyobenzer ilaç üretimine katkıda bulunacağı ve Ülke ekonomisini kalkındıracağı kaçınılmaz bir gerçektir. Sağlıkla ilgili ekonomik kavram ve göstergelerin incelendiği ilk üç bölümden sonra dördüncü bölümde Türkiye'nin gelişmekte olan ülkeler arasında olduğu düşünüldüğünde yapılan harcamaların ilaç sektörüne ayrılan payının araştırılarak geleceğe dair beklentilere yönelik çıkarımların yapıldığı ampirik bir çalışmadır.

Abstract:
The history of studies in the field of health dates back to 1978. It started with the Almaata declaration in Kazakhstan in 1978 for the search for common solutions to health problems by meeting of International Health Organizations. The World Health Organization was established in 1948 in order to raise the standards of service in health. The prolongation of human life span in the century we live in requires the development of new approaches in the field of health, since chronic diseases are the most important cause of mortality and morbidity all over the world and in our country. For these studies in the field of health, it is necessary to allocate a share from the Country's budget for Health expenditures according to the standards of all countries. It is the correct and precise information that has been proven as a result of the researches made to date that the budgets allocated by the countries and the expenditures in the field of health will increase the healthy living standards and the average age of the population will increase.

In this thesis, the effect of health expenditures on economic growth is investigated by making use of the researches and the results obtained and the statistical data of the organizations and institutions that have been created so far. Considering that the share of the pharmaceutical industry in the world is increasing day by day in economic indicators, it is an inevitable fact that the investments to be made in this sector with R&D incentives in order to reduce the import share of the developing countries will contribute to the production of biosimilar drugs and develop the country's economy. After the first three chapters in which the economic concepts and indicators related to health are examined, the fourth chapter is an empirical study in which inferences for the future expectations are made by investigating the share of expenditures allocated to the pharmaceutical sector, considering that Turkey is among the developing countries.