İdiyopatik tam kat maküla deliği olgularında vitreoretinal yüzey özellikleri
Idiyopatik tam kat maküla deliği olgularinda vitreoretinal yüzey özellikleri
Yazar: ARZU SEYHAN KARATEPE HAŞHAŞ
Danışman: PROF. DR. JALE MENTEŞ
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göz Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Göz = Eye ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Makula dejenerasyonu = Macular degeneration ; Retina = Retina

Özet:
İdiyopatik tam kat maküla deliği (İTKMD) olgularında Spektral domain ? Optikkoherens tomografi (SD ? OKT) ile maküla deliği (MD) özellikleri ve vitreoretinal yüzeyözellikleri kalitatif ve kantitatif değerlendirilmiştir.Ortalama yaşları 66.7 ± 7.7 ortalama en iyi düzeltilmiş görme keskinlikleri (EİDGK)0.3 ± 0.29 Snellen sırası olan 31'i kadın 19'u erkek 50 hastanın 68 gözü klinik muayene,ultrasonografi (USG) ve SD ? OKT ile değerlendirilmiştir. 50 hastanın 68 gözünde yapılandeğerlendirmede 18 hastada MD bilateral olarak tespit edilmiştir. Vitreomaküler traksiyon(VMT), vitreopapiller traksiyon (VPT), makülopapiller traksiyon (MPT), vitreoskizis,intraretinal kistler, epiretinal membran (ERM), fotoresptör iç segment dış segment bileşkesi(ISOS) ve dış limitan membranın (ELM) durumu değerlendirilmiş ve MD çapı, MD tabançapı, MD yüksekliği, MD indeksi, İSOS defekt çapı, ELM defekt çapı ölçülmüştür.SD ? OKT ile evrelere bakıldığında evre 1a olan 6, evre 1b olan 12, evre 2 olan 17, evre3 olan 15, evre 4 olan 18 göz tespit edilmiş ve ortalama EİDGK'nin diğer çalışmalarlauyumlu olarak evre arttıkça azaldığı saptanmıştır. MD süresini tüm gözlerde incelediğimizdeortalama 9.4 ± 17.6 ay olarak tespit edilmiş ve evre arttıkça MD süresinin arttığı saptanmıştır.İTKMD olan hasta gözlerinde arka vitreus dekolmanı (PVD) varlığı USG ve SD - OKTincelemelerinde korele saptanmamıştır. Tüm gözlerin 23'ünde (% 33.8) VMT ve 39 gözde (%57.4) VPT mevcut bulunmuştur. Vitreoskizis varlığı 11 gözde (%16.2) mevcutken; 68 gözün61'inde (% 89.7) intraretinal kist varlığı tespit edilmiştir. VPT varlığının veya yokluğununintraretinal kist oluşumuna etkili olmadığı saptanmıştır. ERM'nin 24 gözde (%35.3) MD'yeeşlik ettiği tespit edilmiştir. Tüm gözlerde ve evrelere göre VMT, VPT, MPT, vitreoskizis,intraretinal kist ve ERM varlığının ayrı ayrı EİDGK ile ilişkisi incelendiğinde bu bulgularınEİDGK ile istatistiksel olarak anlamlı ilişkisi olmadığı saptanmıştır.Tüm gözlere baktığımızda ortalama MD çapı 579.5 ± 238.3 ?, ortalama MD taban çapı1299 ± 315.4 ?, ortalama MD yüksekliği 445 ± 55.2 ?, ortalama MD indeksi 0.6 ± 0.7 ?olarak saptanmış ve evre arttıkça MD çapı artmazken, MD taban çapının ve MDyüksekliğinin arttığı, MD indeksinin ise azaldığı tespit edilmiştir. Her evrede ayrı ayrıkantitatif MD değerlerinin EİDGK ile ilişkilerini incelendiğimizde; her evrede MD çapı ileEİDGK arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmazken; hem MD taban çapı arttıkçahem de MD yüksekliği arttıkça EİDGK'nin istatistiksel olarak anlamlı şekilde azaldığı; MDindeksinin de EİDGK ile arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır.Çalışmamızda tüm gözlerin 53'ünde (% 77.9) ISOS defekti tespit edilmiştir. Evredenbağımsız olarak incelediğimizde ISOS defekti olan gözlerde EİDGK'nin istatistiksel olarakanlamlı oranda düşük olduğu saptanmıştır. Evre arttıkça ISOS defekt varlığı daha çok gözdesaptanmıştır. ISOS defekt varlığının EİDGK ile ilişkisi de çalışmamızda incelenmiştir. Evre 3ve 4 olan gözlerin tümünde ISOS defekti mevcut olduğundan bu gözlerde ISOS defektvarlığının EİDGK ile olan ilişkisi incelenememiştir. Evre 1a, 1b ve 2 olan gözlerde her evredeayrı ayrı ISOS defekt varlığı ile EİDGK arasındaki ilişki incelendiğinde istatistiksel olarakanlamlı bir ilişki saptanmamıştır. ISOS defekt çapının evrelere göre değişimi incelendiğindeevre arttıkça ISOS defekt çapının arttığı saptanmıştır. Evre 2 olan gözlerde ISOS defektininçapı arttıkça EİDGK'nin azaldığı istatistiksel olarak tespit edilmiştir; diğer evrelerde böyle birilişki saptanmamıştır. ISOS defekti olan gözlerin 31'inde (% 58.5) ISOS defekti hem c-scantaramalarda hem 3 boyutlu görüntülerde düzgün saptanırken, 10 gözde (%18.9) ise c-scangörüntülerde ISOS defekti düzgün olarak saptanırken 3 boyutlu görüntülerde defektin düzgünolmadığı tespit edilmiştir. ISOS defekt düzgünlüğünün EİDGK ilişkisi incelendiğinde gerektüm gözlerde gerekse her evrede ayrı ayrı bakıldığında ilişki saptanmamıştır.MD olan gözlerde ELM defektinin varlığına baktığımızda tüm gözlerin 46'sında (%67.7) ELM defekti tespit etmiştik. Evreden bağımsız tüm gözlerde bakıldığında ELM defektiolan gözlerde EİDGK'nin istatistiksel olarak anlamlı oranda düşük olduğu saptanmıştır. Evrearttıkça ELM defekt varlığı daha çok gözde saptanmıştır. Evrelere göre ELM defekt varlığınınEİDGK ile ilişkisi de incelenmiştir. Evre 1a olan gözlerde ELM defektinin hiçbir gözdemevcut olmadığı ve evre 3 ile 4 olan gözlerin tümünde ELM defekti mevcut olduğundandolayı evre 1a, 3 ve 4 olan gözlerde ELM defekt varlığının EİDGK ile olan ilişkisiincelenememiştir. Evre 1b ve 2 olan gözlerde her evrede ayrı ayrı ELM defekt varlığı ileEİDGK arasındaki ilişki incelenmiştir. ELM defekt varlığı ile EİDGK arasında istatistikselolarak anlamlı ilişki evre 1b olan gözlerde saptanmazken; evre 2 olan gözlerde istatistikselolarak anlamlı ilişki saptanmıştır. Evre 2 olan gözlerde ELM defekt çapı arttıkça EİDGK'ninazaldığı istatistiksel olarak tespit edilmiştir, diğer evrelerde böyle bir ilişki saptanmamıştır.Çalışmamızda ayrıca evrelere göre ISOS defekti ve ELM defekti olan gözlerin korelasyonunuincelediğimizde ISOS defektinin her zaman ELM defektine eşlik etmediği; sadece evre 4'detüm gözlerde ISOS defekti ile birlikte ELM defekti olduğu tespit edilmiştir.İTKMD değerlendirilirken evre dışında değerlendirilmesi gereken bir çok parametreninolduğu ve gerek tanı, gerek takip, gerek tedavi protokolünü belirlemede bu kriterlerinklinisyenlere yardımcı olacağını düşünmekteyiz.

Abstract:
In patients with idiopathic full thickness macular hole (IFTMH), features of themacular hole (MH) and vitreoretinal surface were evaluated qualitatively and quantitativelyby spectral domain-optical coherence tomography (SD - OCT).68 eyes of 50 patients (31 women, 9 men, mean age 66.7 ± 7.7 years), having mean bestcorrected visual acuity (BCVA) of 0.3 ± 0.29 Snellen lines, were evaluated by clinicalexamination, ultrasonography (USG) and SD - OCT. 18 subjects displayed bilateral MH.Vitreomacular traction (VMT), vitreopapillary traction (VPT), maculopapillary traction(MPT), vitreoschisis, intraretinal cysts, epiretinal membrane (ERM), photoreceptor innersegment - outer segment junction (ISOS) and status of the external limiting membrane (ELM)were assessed, and MH diameter, MH base diameter, MH height, MH index, ISOS defectdiameter, ELM defect diameter were measured.With respect to the stages of MH, the stages of 1a, 1b, 2, 3, and 4 were determined bySD-OCT, respectively, in 6, 12, 17, 15, and 18 eyes, and average BCVA was observed todecrease by increasing stages, in line with other reports. Average time period to develop MHwas 9.4 ± 17.6 months for all the examined eyes, and it was found to increase by increasingstages.Presence of posterior vitreous detachment (PVD) in the eyes of patients with IFTMHwas examined by USG and SD ? OCT, and the results obtained in these two examinations didnot correlate. VMT was detected in 23 (33.8 %) and VPT in 39 (57.4 %) of the eyesexamined. 11 eyes (16.2 %) displayed vitreoschisis, while 61 eyes (89.7 %) intraretinal cysts.Presence or absence of VPT did not have any influence on the development of intraretinalcysts. ERM accompanied to MH in 24 eyes (35.3 %). In all the eyes examined and accordingto the stages, interrelations between VMT, VPT, MPT, vitreoschisis, intraretinal cysts, ERMstatus and BCVA were examined separately, however no statistically significant relation wasdetected.The mean values were determined as 579.5 ± 238.3 ? for MH diameter, 1299 ± 315.4 ?for MH base diameter , 445 ± 55.2 ? for MH height, and 0.6 ± 0.7 ? for MH index. In parallelto the increasing stages, MH diameter remained unchanged, whereas MH base diameter andMH height increased, but MH index decresaed. Considering relationship between qualitativeMH values and BCVA analysed seperately for each stage; statistically significant relationshipcould not be detected between MH diameter and BCVA. Besides MH base diameter or MH78height increased as BCVA decreased at that stage, which was determined statisticallysignificant. Statistically significant correlation was found between BCVA and MH index.We detected ISOS defect in 53 (77.9 %) of all the eyes examined. Regardless of thestage, BCVA was found significantly lower in the eyes with ISOS defect. ISOS defect wasidentified more frequently as the stage increased. We also analysed the relationship betweenhaving ISOS defects and BCVA. However, ISOS defect was normally observed in all of theeyes at stages 3 and 4, so we analysed only the eyes at stage 1a, 1b, and 2, but found nostatistically significant difference. ISOS defect diameter was measured and evaluated withregard to the stages, and increase in the defect size was identified as the stage increased.Exclusively in stage 2 eyes, a decrease in BCVA was shown statistically correlated with anincrease in ISOS defect diameter. ISOS defect area was nicely regular both in c-scanning and3-dimensional images of 31 eyes (58.5 %), whereas for 10 eyes (18.9 %) the shape was foundregular in c-scan images but irregular in 3-D images. No correlation was found betweenregularity of ISOS defect area and BCVA both for the whole subjects and also at allexamined stages.Analysing the ELM status in the eyes with MH, 46 eyes (67.7 %) demonstrated ELMdefect. Regardless of the stage, BCVA was found significantly lower in the eyes having ELMdefect. As the stage increased, ELM defects were more frequently observed. ELM defect wasdiagnosed in none of the eyes at stage 1a, nevertheless, in all of the eyes at stages 3 and 4.Thus, with respect to the stages, the relationship between presence of ELM defects andBCVA was evaluated only in the eyes at stage 1b and 2. Consequently, statistically significantrelationship was detected for the eyes at stage 2, but not at stage 1b. In the eyes at stage 2, asthe ELM defect diameter increased BCVA decreased, which was statistically significant onlyfor this cohort. Moreover, the correlation between the eyes having ISOS and ELM defectswere analysed according to the stages, and ELM defect did not always accompanied by ISOSdefect, except at stage 4, where all the eyes demonstrated both ISOS defect and ELM defectcnocurrently.We concluded that various parameters besides the stage should be considered in theevaluation of IFTMH and we think all these parameters will support clinicians in the processof diagnosis, follow-up and determining treatment protocol.