İntihar girişiminde bulunan 10-18 yaş grubu ergenlerde sosyodemografik özellikler ile sigara, alkol ve madde kullanım alışkanlıklarının araştırılması
Investigation of sociodemographic characteristics and smoking, alcohol and drug use habits in adolescents aged 10-18 age with suicide attempt
Yazar: DENİZHAN BAĞRUL
Danışman: PROF. DR. FATMA İNCİ ARIKAN
Sağlık Bakanlığı / Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2012
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Dünya üzerinde her yıl yaklaşık olarak bir milyon kişi intihar etmektedir. Bu nedenle intihar davranışı bütün dünyada önemli bir halk sağlığı problemi olarak kabul edilmektedir. İntihar riski, kişinin yakın bir gelecekte kendini öldürme olasılığıdır. İntihara eğilimli ve intihar girişiminde bulunmuş kişilerde bu olasılığın değerlendirilmesi, tanı ve sağaltım planının oluşturulması sırasında öncelik verilmesi gereken bir durumdur. İntihar davranışı ile ilgili birçok risk etkeni bilinmektedir ve bu risk etkenlerine yönelik önlemler almak mümkündür.
 S.B. Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Acil Polikliniği'ne intihar girişimi sonrası başvuran, 10-18 yaşları arasındaki 208 ergen ile aynı yaş arlığındaki çocuk polikliniklerine başvuran ve o anki başvuru nedeni kronik bir hastalık olmayan 142 ergen çalışma grubunu oluşturdu. Gerekli tıbbi işlemler yapıldıktan sonra intihar girişimini izleyen ilk bir hafta içinde olgulardan çalışmaya katılmayı kabul edenlere bilgilendirilmiş onam belgesi imzalatıldı. Çalışmada kullanılan sosyodemografik ve madde kullanım anket formu araştırmacı tarafından tüm olgulara uygulandı. Ayrıca olguların Beck Depresyon Ölçeği ve Beck Umutsuzluk Ölçeği'ni tamamlamaları istendi.
Bu çalışmada, intihar girişiminde bulunan ergenlerin % 83,2'sini kız olguların oluşturuyordu ve kız/erkek oranı 4,9/1 idi. İntihar girişiminde bulunanların kontrol grubuna göre eğitim süreleri daha kısa (p=0,002), daha sık parçalanmış aileden geldikleri(p=0,003), anne ve babalarının daha düşük eğitim düzeylerine sahip oldukları(p=0,001), anne ve babaların daha sık sigara ve alkol kullandıkları saptandı. İntihar girişiminde bulunanlarda sigara kullanımı kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek saptandı (p=0.001). Alkol ve madde kullanımında intihar girişiminde bulunanlarda kontrol grubuna göre daha yüksek kullanım oranları saptanmasına rağmen istatistiksel olarak anlamlı değildi. Tekrarlayan intihar girişiminde bulunanlarda sigara, alkol ve madde kullanımı belirgin artmış olarak saptandı. İntihar girişiminde bulunanların kontrol grubuna göre depresyon ölçeğinden aldıkları puanlar anlamlı olarak daha yüksekti (p=0,022). İntihar girişiminde bulunan grupta depresyon puanı ile umutsuzluk puanlarının korelasyonu yüksekti.
Sonuç olarak ergenlerde intihar davranışında birçok faktörün etkili olduğu görülmüştür. Cinsiyet, eğitim düzeyi, aile yapısı, aile özellikleri, anne-baba eğitim düzeyi gibi demografik faktörlerin yanında daha önceden intihar girişiminde bulunma, sigara, alkol ve madde kullanımı,  depresyon ve umutsuzluk durumunun intihar davranışını ile yakından ilişkili olduğu saptanmıştır. İntihar girişiminin belirleyicisi olma özelliğini taşıyan bulgular konusunda yapılan çalışmaların yaygınlaştırılması ve risk faktörlerinin belirlenmesi, bu konuda çalışan profesyonellerin intihar girişimini önceden saptayabilmeleri konusunda yol gösterici olacaktır.

Abstract:
Each year, approximately one million people commits suicide in the world. Therefore, suicide is accepted an important public health problem all over the world. Suicide risk is defined as the probability of the person in the near future to kill himself. This possibility in people who are prone to suicide and attempted suicide assessment, diagnosis and treatment is to be given priority during the creation of the plan. Known that many risk factors for suicidal behavior and to take precautions against possible risk factors.
The study group consists of 208 adolescents at the age of 10-18, who applied to M.H. Ankara Education and Research Hospital, Children's Emergency Unit after suicide attempt, and 142 adolescents within the same age range, who applied to children's polyclinics and the reason of application of whom was not a chronic disease. Following the completion of required medical practices, among the cases, those who accepted to participate in the study signed a notified approval document within the first week from the suicide attempt.  The sociodemographic and substance use survey form was applied to all of the cases by the researcher.  The cases were also asked to complete Beck Depression Scale and Beck Hopelessness Scale.
In this study, 83.2% of the suicide attempt cases consisted of girls and the girl/boy ratio was 4.9/1. It was determined that, in relation to the control group, the educational life period of those who attempted suicide was shorter (p=0.002), they more frequently come from a divorced family (p=0.003), their parents have a lower level of education (p=0.001), and their parents more frequently use cigarette and alcohol. Use of cigarette among those who attempted suicide was ascertained to be at a high level, which was significant in relation to the control group (p=0.001). Though use of alcohol and substance among those who attempted suicide were determined to be at a higher level in relation to the control group, it was not significant statistically. In cases with repeated suicide attempts, the use of cigarette, alcohol and substance was found to be increased evidently. Depression scale points of those who attempted suicide were significantly higher than that of the control group (p=0.022). The correlation of depression points and despair points was at a high level in the case of those who attempted suicide.
As a result, it was found that various factors are effective on suicide behavior among adolescents. It was determined that besides demographic factors such as gender, education level, family structure, family properties and parents' education level; having attempted suicide previously, use of cigarette, alcohol and substance, state of depression and despair were also closely related with suicide behavior. Increasing the number of studies on findings, which bear the quality of being a determinant of suicide attempts and determination of risk factors will help professionals working on this subject to ascertain suicide attempt beforehand.