Trombin jenerasyon zamanı testi ve endotel disfonksiyon belirteçlerinin pulmoner endarterektomi sonuçlarına etkisi
Effect of thrombin generation time test and endothelial dysfunction markers on pulmonary endarterectomy results
Yazar: GAMZE GÜL TİRYAKİ
Danışman: PROF. DR. BEDRETTİN YILDIZELİ
Marmara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Göğüs Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Göğüs Cerrahisi = Thoracic Surgery

Özet:
Giriş: Kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyonun (KTEPH)  küratif tek tedavisi pulmoner endarterektomidir (PEA). KTEPH patogenezinde endotel disfonksiyonu ve koagülasyon kaskadındaki bozukluklar rol almaktadır. Bu çalışmanın amacı endotel disfonksiyon belirteçleri ve trombin jenerasyon zamanı testlerinin (TGA),  PEA ameliyatı prognozundaki etkisini görmektir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız prospektif olarak tasarlanmış, Mayıs 2022-Mart 2023 tarihleri arasında PEA yapılmış 39 KTEPH olgusu ile 40 sağlıklı olgunun bilgileri prospektif olarak kaydedilmiştir. Her iki gruptan kan örnekleri alınarak elisa tekniğiyle ICAM-1, PAI-1, VCAM-1,sTM, tPA düzeyleri ve TGA testi ölçülmüştür. PEA ameliyatı geçiren hastaların 3.ay kontrol bilgileri prospektif olarak kaydedilerek değerlendirilmiştir. 
Sonuçlar: Hastaların 21 (%53,8)'i kadındı ve yaş ortalaması 57,54 idi. KTEPH hastalarında endotel disfonksiyon belirteçlerinden PAI-1 (p<0,001), ICAM-1 (p<0,001), tPA (p=0,003) ve VCAM-1 (p<0,001) seviyeleri istatistiksel olarak azalmış, sTM (p<0,001) seviyeleri anlamlı olarak artmış bulundu. TGA testi sonuçlarından lag time (p<0,001), TTP (p<0,001) ve start tail (p=0,012) değerleri KTEPH hastalarında istatistiksel olarak anlamlı artmış bulundu. ETP ve HP değerleri KTEPH hastalarında azalmıştı ancak anlamlı değildi (p=0,063, p=0,192). Bu test sonuçları ile mortalite, ekstübasyon süresi, yoğun bakım yatış süresi ve 3. ay kontrol verileri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunamadı. 
Tartışma: Bu bulgular endotelyal disfonksiyon belirteçlerinin ve TGA testinin PEA prognozunda belirleyici olmadıklarını göstermektedir ve KTEPH hastalarında endotel disfonksiyonu ve hiperkoagülabilite arasında anlamlı ilişki kurulamamıştır.

Abstract:
Introduction: The only curative treatment for chronic thromboembolic pulmonary hypertension (CTEPH) is pulmonary endarterectomy (PEA). Endothelial dysfunction and disorders in the coagulation cascade play a role in the pathogenesis of CTEPH. The aim of this study is to evaluate the effect of endothelial dysfunction markers and thrombin generation time assays on the prognosis of PEA surgery. 
 
Material and methods: Our study was designed prospectively, and the data of 39 CTEPH cases who underwent PEA between May 2022 and March 2023 and 40 healthy patients were prospectively recorded. Blood samples were taken from both groups and ICAM-1, PAI-1, VCAM-1, sTM, tPA levels by elisa techniques and thrombin generation time assays were measured. The third month control data of the patients who underwent PEA surgery was also recorded and evaluated prospectively.

Results: 21 (53,8%) of the patients were female and the mean age was 57.54. Endothelial dysfunction markers PAI-1 (p<0.001), ICAM-1 (p<0.001), tPA (p=0.003) and VCAM-1 (p<0.001) levels were statistically decreased in CTEPH patients and sTM (p<0.001) level was found to be significantly increased. Among the thrombin generation time assay results, lag time (p<0.001), TTP (p<0.001) and start tail (p=0.012) values were found to be significantly increased in CTEPH patients. ETP and HP values were decreased in CTEPH patients, but they were not statistically significant (p=0.063, p=0.192). No statistically significant correlation was found between these test results and mortality, extubaton time, intensive care unit stay and 3rd month control data.

Discussion: These findings show that endothelial dysfunction markers and TGA assay are not determinant in PEA prognosis and a significant relationship between endothelial dysfunction and hypercoagulability in CTEPH patients could not be established.