Toplum kökenli pnömoni olgularında kırılganlık (frailty) indeksinin pnömoni ağırlığı, hastane içi, 1.ay ve 3.ay mortalite üzerine etkisi
Impact of frailty index in community-acquired pneumonia cases onpneumonia severity, mortality in hospital, 1-month and 3-month mortality
Yazar: KÜBRA ARSLAN DEMİR
Danışman: PROF. DR. HATİCE KILIÇ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases

Özet:
Amaç: Toplum kökenli pnömoni (TKP), tüm dünyada mortalitenin önemli nedenlerindendir ve yaşla birlikte mortalitenin arttığı bildirilmektedir. Bu nedenle yaşlı olgular sınıflandırılarak "kırılgan yaşlılar" olarak yeni bir konsept oluşturulmuştur. Klinik Kırılganlık Ölçeği (CFS) bu ihtiyaç nedeniyle geliştirilmiştir. Kırılgan hastaları saptamak TKP'ye bağlı mortalite ve morbiditenin önlenebilmesi açısından önemlidir. Çalışmamızda TKP olgularında kırılganlığın pnömoni ağırlığı, hastane içi, 1ay ve 3.ay mortalite üzerine etkisini araştırdık.

      Gereç ve Yöntem: Çalışma 01.04.2023-31.09.2023 tarihleri arasında Ankara Şehir Hastanesi göğüs hastalıkları servisi, yoğun bakım üniteleri ile polikliniklerinde takip edilen TKP tanılı hastalarda yapıldı. Çalışmaya Ankara Şehir Hastanesi Etik Kurulu'ndan onay alınarak başlandı. Çalışmaya alınma kriterlerine uygun 202 hasta çalışmaya alındı. Hastaların yaş, cinsiyet, komorbiditeleri kaydedildi. Hastalar CFS'ye göre 9 gruba ayırılarak grup 5 ve üzeri olgular kırılgan olarak sınıflandırıldı. Başvuruda CURB-65 skorları, multilober tutulum varlığı, serum C-reaktif protein (CRP), prokalsitonin (PCT) ve beyaz küre (WBC) serum düzeyleri bakıldı. Hastaların hastane içi, 1.ay, 3.ay mortalite bilgileri kaydedildi. Kırılgan olan olgular ile olmayan olgular çalışma verileri açısından karşılaştırmalı olarak değerlendirildi.

      Bulgular: Olguların %56,9'i (n=115) erkek, %43,1'i (n=87) kadın idi. Hastaların yaş ortalaması median (minimum-maksimum) 69,70±14,46 (22-95) yıl idi. Hastaların %72.3'ünde multilober tutulum izlendi. Hastaların %32,2'sinin (n=65) kırılgan olduğu ve yaşlarının anlamlı olarak büyük olduğu saptandı (p<0.001). Kırılgan hastalarda hastane içi, 1.ay, 3.ay mortalite oranları anlamlı olarak yüksek bulundu (sırasıyla p<0.001, p<0.001, p<0.001). Kırılgan hastaların olmayanlara göre; cinsiyet dağılımı ve multilober tutulum oranları, CRP, PCT, WBC değerleri arasında fark saptanmadı (sırasıyla p>0.05, p>0.05, p>0.05). Malignite öyküsü olan hastalarda hastane içi, 1.ay ve 3.ay mortalite anlamlı olarak yüksek saptandı (sırasıyla p<0.05, p<0.05, p<0.05). CURB-65 skoru 4-5 olup yoğun bakımda izlenen hastaların, CURB-65 skoru daha küçük olan serviste ve ayaktan izlenen hastalara göre kırılganlık skorlarının anlamlı olarak daha yüksek olduğu görüldü (p=0.001). Yaş ve kırılganlığın CURB-65 skoru 2 ve üzeri olması (hastanede yatarak tedavi) için etkili faktörler olduğu bulundu (sırasıyla p<0.001, p<0.001). Yaşta 1 yıllık artışın hastanede tedaviyi 1.158 kat (OR:1.158; %95 CI:1.08-1.24), kırılganlıkta 1 puanlık artışın hastanede tedaviyi 2.315 kat arttırdığı (OR:2.315; %95 CI:1.41-3.79) gösterildi.

      Sonuç: Çalışmamızda kırılganlık ile pnömoni ağırlığı, hastane içi, 1.ay, 3.ay mortalite arasında anlamlı ilişki saptanmıştır.  Hastada malignite öyküsü olmasının mortalite ile ilişkili olduğu gösterilmiştir. Tüm bu bulgular ışığında, TKP olgularında kırılgan hastayı belirlemenin hasta izleminde ve tedavisinde bize yol gösterebilecek ve mortalite tahmini sunabilecek basit, kolay uygulanabilir ve maliyetsiz önemli bir parametre olduğu sonucuna varılmıştır. Bu nedenle CFS'nin TKP rehberlerindeki skorlara ilave bir faktör olarak değerlendirildiği daha geniş serili validasyon çalışmalarına ihtiyaç mevcuttur. 

     Anahtar Kelimeler: Kırılganlık indeksi, mortalite, pnömoni ağırlığı, toplum kökenli pnömoni

Abstract:
Impact of Frailty Index in Community-Acquired Pneumonia Cases on Pneumonia Severity, Mortality in Hospital, 1-Month and 3-Month Mortality

      Introduction: Community-acquired pneumonia (CAP) is a significant cause of mortality worldwide, with an increase in mortality reported with age. Therefore, a new concept has been established by classifying elderly cases as "frail elderly." The Clinical Frailty Scale (CFS) was developed to meet this need. Identifying frail patients is crucial for preventing mortality and morbidity associated with CAP. In our study, we investigated the impact of frailty on pneumonia severity and mortality in-hospital, 1-month and 3-month mortality in CAP cases.
      Materials and Methods: The study was conducted between April 1, 2023, and September 31, 2023, on patients diagnosed with CAP followed in the chest diseases wards, intensive care units, and outpatient clinics of Ankara City Hospital. Ethical approval was obtained from the Ethics Committee of Ankara City Hospital. A total of 202 patients meeting the inclusion criteria were enrolled in the study. The patients' age, gender, and comorbidities were recorded. Patients were divided into 9 groups according to CFS, with group 5 and above classified as frail. At admission, CURB-65 scores, multilobar involvement, serum C-reactive protein (CRP), procalcitonin (PCT), and white blood cell (WBC) levels were assessed. In-hospital, 1-month, and 3-month mortality data were recorded. Frail and non-frail patients were comparatively evaluated in terms of study data.
      Results: Of the cases, 56.9% (n=115) were male, and 43.1% (n=87) were female. The median (minimum-maximum) age of the patients was 69.70±14.46 (22-95) years. Multilobar involvement was observed in 72.3% of the patients. It was found that 32.2% (n=65) of the patients were frail and their age was significantly higher (p<0.001). In-hospital, 1-month, and 3-month mortality rates were significantly higher in frail patients (p<0.001 for each). No difference was found between frail and non-frail patients regarding gender distribution, multilobar involvement rates, CRP, PCT, and WBC levels (p>0.05 for each). In patients with a history of malignancy, in-hospital, 1-month, and 3-month mortality were significantly higher (p<0.05 for each). It was observed that frailty scores were significantly higher in patients with CURB-65 scores of 4-5 who were monitored in intensive care compared to those with lower scores monitored in wards and outpatient settings (p=0.001). Age and frailty were found to be effective factors for a CURB-65 score of 2 and above (hospitalization) (p<0.001 for each). It was determined that a one-year increase in age increased the likelihood of hospitalization by 1.158 times, and a one-point increase in frailty increased hospitalization by 2.315 times (OR:1.158; %95 CI:1.08-1.24, OR:2.315; %95 CI:1.41-3.79, respectively).
      Conclusion: A significant relationship was found between frailty and pneumonia severity, in-hospital, 1-month, and 3-month mortality in our study. It was shown that having a history of malignancy is associated with mortality. In light of all these findings, it was concluded that identifying frail patients in CAP cases is a simple, easy-to-apply, cost-effective, and important parameter that can guide patient follow-up and treatment and provide mortality prediction. Therefore, more extensive validation studies are needed where CFS is considered an additional factor to scores in CAP guidelines.
      Keywords: Community-acquired pneumonia, frailty index, mortality, pneumonia severity