İntraarteriyel opak madde verilerek anjiografi yapılankronik böbrek hastalarında kontrast ilişki akut böbrekhasarı gelişmesindeki olası risk faktörlerinindeğerlendirilmesi
Evaluation of possible risk factors for the development of acute kidney injury in chronic kidney disease patients undergoing angiography with intraarterial contrast material
Yazar: BÜŞRA GÜZEL
Danışman: PROF. DR. FUNDA SARI
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Nefroloji = Nephrology

Özet:
ÖZET
Amaç: KBH hastalarında intra-arteriyel opak madde sonrası gelişen Kİ-ABH' ın
olası risk faktörleri ve opak maddenin böbrek fonksiyonu üzerine etkilerini
değerlendirmektir. Görüntüleme ve girişimsel tekniklerdeki gelişmelere rağmen
komplikasyon riski taşıyan hastalar için Kİ-ABH riski devam etmektedir. Kİ-ABH
için etkili tedavi yöntemleri olmaması nedeniyle risk faktörlerinin ortadan
kaldırılması, önlenebilir nedenlerin önüne geçmek önem arz etmektedir. Kİ-ABH
gelişmesinde ileri yaş, eşlik eden hastalıklar, nefrotoksik ilaç kullanımı, proteinüri,
işlem öncesi hipotansiyon ve düşük sistolojik ejeksiyon fraksiyonu gibi
hemodinamik dengesizlikler, anemi, hipoalbuminemi, hiperürisemi gibi risk
faktörlerinin ayrıntılı incelenmesi hedeflenmiştir.
Metod: Geriye dönük kesitsel bir çalışma olup, çalışmaya 01 Ocak 2020 ile 31
Aralık 2023 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Hastanesi'nde intra-arteriyel
opak madde verilerek koroner anjiografi işlemi yapılan KBH hastaları dahil
edilmiştir. Çalışmaya 300 hasta dahil edilmiştir. Hastaların demografik verileri,
kronik hastalık ve ilaç kullanım öyküleri, koroner anjiyografi işlemi öncesi ve
işlemden 48 saat sonraki laboratuvar verileri kaydedilmiştir. Kİ-ABH gelişen
hastaların yatış süreleri ve hemodiyaliz tedavisi alıp almadıkları kaydedildi.
Bulgular: Çalışmada KBH hastalarında Kİ-ABH gelişen hastaların oranı %25,3'tür.
6 ay içinde diyalize giren katılımcı oranı %9'dur. Hemodinamik instabilite, kalp
yetmezliği, düşük sistolik ejeksiyon fraksiyonu, hiperürisemi, hiperglisemi,
HbA1c yüksekliği, KBH evresi, albumüri ve proteinüri ile Kİ-ABH riski ile
ilişkili olduğunu gösterdik. Düşük hemoglobin, albümin, total protein ve TKV ile
böbrek fonksiyonunun Kİ-ABH gelişimi açısından bir risk faktörü olduğunu
gösterdik. Çalışmamızda saptadığımız bir diğer parametre ise Kİ-ABH gelişen
hastalarda hiponatremi gelişimidir.
Sonuç: KBH hastalarında aterosklerotik hastalıklara yatkınlık nedeniyle sıklıkla
PKİ amaçlı intra-arteriyel opak madde verilerek koroner anjiografi ihtiyacı
oluşmaktadır. Kİ-ABH, özellikle yüksek riskli hasta gruplarında yaygın olarak
görülen bir durum olup, mortalite ve morbiditeyi artırabilir. Bu nedenle, Kİ-ABH
risk faktörlerinin belirlenmesi, hastaların uygun şekilde izlenmesi ve profilaksi
tedbirlerinin alınması önemlidir.

Abstract:
ABSTRACT
Objective: The aim of this study is to evaluate the potential risk factors for contrast-
induced acute kidney injury (CI-AKI) and the effects of contrast media on kidney
function in patients with chronic kidney disease (CKD) following intra-arterial
contrast administration. Despite advancements in imaging and interventional
techniques, the risk of CI-AKI remains for patients at risk of complications. Since
there are no effective treatment options for CI-AKI, eliminating risk factors and
addressing preventable causes is crucial. The study aims to thoroughly investigate
risk factors such as advanced age, comorbidities, use of nephrotoxic drugs,
proteinuria, pre-procedural hypotension, low systolic ejection fraction (hemodynamic
instability), anemia, hypoalbuminemia, and hyperuricemia in the development of CI-
AKI.
Methods: This retrospective cross-sectional study included patients with CKD who
underwent coronary angiography with intra-arterial contrast administration at
Akdeniz University Hospital between January 1, 2020, and December 31, 2023. A
total of 300 patients were included. The demographic data, history of chronic
diseases and medication use, and laboratory data before and 48 hours after the
coronary angiography were recorded. Additionally, the length of hospital stay and
whether the patients who developed CI-AKI required hemodialysis were
documented.
Results: In the study, the incidence of CI-AKI among CKD patients was 25.3%, and
9% of the participants required dialysis within 6 months. Hemodynamic instability,
heart failure, low systolic ejection fraction, hyperuricemia, hyperglycemia, elevated
HbA1c levels, CKD stage, albuminuria, and proteinuria were found to be associated
with an increased risk of CI-AKI. Low levels of hemoglobin, albumin, total protein,
and whole blood viscosity (TKV) were also identified as risk factors for impaired
kidney function and the development of CI-AKI. Another parameter identified in our
study was the development of hyponatremia in patients with CI-AKI.
Conclusion: Due to their susceptibility to atherosclerotic diseases, CKD patients
frequently require coronary angiography with intra-arterial contrast administration
for percutaneous coronary intervention (PCI). CI-AKI is a common condition,

12

particularly in high-risk patient groups, and can increase mortality and morbidity.
Therefore, identifying CI-AKI risk factors, monitoring patients appropriately, and
taking prophylactic measures are crucial.