Elaeagnus angustifolia L. bitkisinin uçucu yağının kimyasal kompozisyonu ve antimikrobiyal aktivitesinin araştırılması
Investigation on chemical composition and antimicrobial activity of essential oil from elaeagnus angustifolia L.
Yazar: GÖKTUĞ ÇAĞRI TÜRK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ASLI CAN AĞCA
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Halk Sağlığı Enstitüsü / Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Biyoloji = Biology ; Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Antienfektif ajanlar = Anti infective agents ; Biyofilmler = Biofilms ; Elaeagnus angustifolia L. = Elaeagnus angustifolia L. ; Kimyasal yapı = Chemical structure ; Kromatografi-gaz = Chromatography-gas ; Kütle spektrometri = Mass spectrometry ; Yağlar-uçucu = Oils-volatile ; İğde = Oleaster

Özet:
Elaeagnus angustifolia L. dünyada ve Türkiye'de halk hekimliğinde yaygın kullanımı olan bir bitkidir. Ülkemizde doğal olarak yetişmektedir ve geniş bir yayılım alanına sahiptir. Geleneksel olarak sindirim sistemi, solunum sistemi, dolaşım sistemi gibi rahatsızlıkların tedavisinde bitkinin farklı kısımlarının kullanıldığı bilinmektedir.
Bu çalışmada, E. angustifolia L.'nin yaprak ve çiçekli dal uçlarından elde edilen uçucu yağının kimyasal bileşimi ve antimikrobiyal, antibiyofilm aktivitesi araştırılmıştır.
Bu amaçla bitkinin çiçekli dal uçlarından hareketle hidrodistilasyon ile uçucu yağı elde edilmiş ve elde edilen uçucu yağın GK/KS analizi ile kimyasal kompozisyonu ve bitkisel materyalin TB/KFME sonrası GK/KS ile uçucu bileşenleri belirlenmiştir. Uçucu yağın antimikrobiyal aktivite tayininde Escherichia coli (ATCC 25922), Metisilene Dirençli Staphylococcus aureus (ATCC 43300), Enterococcusfaecalis (ATCC 29212), Salmonella enterica (ATCC 13311), Pseudomonas aeruginosa (ATCC 27853) ve Candida albicans (izolat) mikroorganizmaları, antibiyofilm aktivitelerinin tayininde ise Metisilene Dirençli Staphylococcus aureus (ATCC 43300) ve Pseudomonas aeruginosa (ATCC 27853) mikroorganizmaları kullanılmıştır.
GK/KS analizi sonucunda uçucu yağın toplam otuz sekiz (toplam %92.34'ü temsil eden) bileşiği ve TB/KFME ile elde edilen uçucu bileşiklerin sayısı ise otuz (toplam %92.4'ü temsil eden) olarak tespit edilmiştir. Bitki materyalinin uçucu yağında bulunan başlıca bileşikler palmitik asit (%20.45), (E)-etil-sinnamat (%9.13), E-15-heptadekenal (%7.95), metillinolenat (%7.95), fiton (%7.30) olarak bulunmuştur. TB/KFME yönteminin kullanıldığı deneysel bulgularda ise palmitik asit (%23.70), elaidikasitetil ester (%11.65), metillinolenat (%10.87), 1-dokosanol (%6.97) ve metilstearat (%6.15) E. angustifolia'nın yaprak ve çiçekli dal uçlarının ana uçucu bileşenleri olarak belirlenmiştir. Uçucu yağın en güçlü antimikrobiyal etkiyi E. faecalis ve C. albicans mikroorganizmalarına karşı (1:1280 dilusyon oranında) gösterdiği ve Metisilene Dirençli S. aureus ve P. aeruginosa' ya karşı uçucu yağın, antibiyofilm etki gösterdiği tespit edilmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Elaeagnus angustifolia, uçucu yağ, TB/KFME, GK/KS, antimikrobiyal aktivite, antibiyofilm aktivite

Abstract:
Elaeagnus angustifolia L. is a plant known to be widely used in folk medicine in the world and in Türkiye. It grows naturally in our country and has a wide distribution area. Traditionally, it is known that different parts of the plant are used in the treatment of diseases such as the digestive system, respiratory system and circulatory system.
In this study, the chemical composition and antimicrobial, antibiofilm activity of the essential oil of the flowering terminal branches with leaves of the E. angustifolia L. were investigated. 
For this purpose, the volatile compounds of flowering branch tips obtained by both hydrodistillation and Head Space/Solid Phase Micro Extraction (HS/SPME) methods were analyzed and compared. Analysis of compounds were performed by Gas Chromatography/Mass Spectrum (GC/MS). Besides, the antimicrobial activity of essential oil was tested against Escherichia coli (ATCC 25922), Methicylene-Resistant Staphylococcus aureus (ATCC 43300), Enterococcus faecalis (ATCC 29212), Salmonella enterica (ATCC 13311), Pseudomonas aeruginosa (ATCC 27853) and Candida albicans (isolate). Antibiofilm activity of essential oil of E. angustifolia against Methicylene-Resistant Staphylococcus aureus (ATCC 43300) and Pseudomonas aeruginosa (ATCC 27853) were also identified.
As a result of GC/MS analysis, a total of thirty-eight compounds of the essential oil (representing 92.34% of the total) and the number of volatile compounds obtained by HS/SPME were determined as thirty (representing a total of 92.4%). In the experimental findings using the HS/SPME method, palmitic acid (23.70%), elaidic acid ethyl ester (11.65%), methyllinolenate (10.87%), 1-docosanol (6.97%) and methylstearate (6.15%) were determined as the main volatile components of the of E. angustifolia on flowering aerial parts. According to our result, the essential oil has shown strong activity (at 1:1280 dilution ratio) against Enterococcus faecalis and Candida albicans (isolate). It has been determined that the essential oil has shown antibiofilm effect against MRSA and Pseudomonas aeruginosa. 

Keywords: Elaeagnus angustifolia, essential oil, HS/SPME, GC/MS, antimicrobial activity, antibiofilm activity