İnfertil kadınların yaşadıkları psikososyal sorunlar ve baş etmelerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi
Determining the psychosocial problems that the infertile women experience and the factors that affectttheir coping with them
Yazar: AYSEL KARACA
Danışman: YRD. DOÇ. GÜL ÜNSAL BARLAS
Marmara Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşirelik = Nursing ; Kısırlık = Infertility ; Kısırlık-kadın = Infertility-female ; Psikososyal sorunlar = Psychosocial problems ; Stres = Stress

Özet:
Araştırma, infertil kadınların infertilite stres düzeylerini, psikososyal sorunları ve baş etme yöntemlerini etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla tanımlayıcı ve fenomenolojik olarak yapılmıştır. Bu amaca ulaşabilmek için hem nicel hem nitel araştırma yöntemlerini içeren karma yöntem esas alınmıştır. Araştırmanın ilk aşaması olan nicel boyutunda Düzce Üniversitesi Hastanesi Jinekoloji polikliğine başvuran ve primer infertilite tanısı alan 118 kadın örnekleme alınmıştır. Bu aşamada sosyodemografik özellikleri ve infertiliteye ait özellikleri içeren ?Kişisel Bilgi Formu? ve infertil olmaya bağlı stres düzeyini ölçmek için ?Fertilize Sorun Envanteri? (FSE) yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. Araştırmanın ikinci aşaması olan nitel boyutunda FSE'nin global stres puanı (GSP) düzeylerine göre seçilen ve görüşmeyi kabul eden 24 infertil kadınla derinlemesine görüşme yapılmıştır. Görüşmeden elde edilen veriler içerik analizi yapılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Kadınların yaş ortalamaları 29.88 ± 6.33, infertilite süresi ortalamaları 6.08 ± 5.33 olarak bulunmuştur. Kadınların %41.5'inin infertil olmaya bağlı ?hafif yüksek? düzeyde stres yaşadığı bulunmuştur. Nitel verilerin değerlendirilmesi sonucunda kadınların yaşadıkları psikososyal sorunları ve bu sorunlarla baş etmelerini içeren 9 ana tema ortaya çıkmıştır. Sonuç: İnfertil kadınların çocuk sahibi olamamaya bağlı stres ve psikososyal sorunlar yaşadığı, bu sorunlar içinde sosyal baskı, olumsuz kendilik algısı ve çocuksuzluğa verilen anlamların ön planda olduğu, kadınların bu sorunlarla sıklıkla spiritüel başetme, bireysel izolasyon ve umut etme ile baş ettiği belirlenmiştir. İnfertil kadınların psikosyal sorunları ve başetmeleri ile GSP düzeyleri, infertilite ve sosyodemografik özellikleri arasında üç tema dışında belirgin bir ilişki saptanmamıştır.

Abstract:
Purpose of the research was to identify infertility stress levels of infertile women, factors that have effect on psychosocial problems and coping methods of these women, and to reveal the relation between them. The research was conducted on descriptive and phenomenological basis. Composite method was taken as basis in order to achieve this goal, which includes both qualitative and quantitative research methods. Within scope of quantitative aspect of the research which is the first stage, 118 women were included in the research as samples, who consulted to Gynecology polyclinic of Düzce University Hospital and who were diagnosed with primary infertility. Within this stage, `Personal Information Form? was applied, which includes socio-demographic features and features of infertility. In addition, `Fertilize Problem Inventory?(FSE) was applied through face-to-face interview method in order to measure stress level associated with being infertile. Within second stage of the research which is on qualitative basis, 24 infertile women was interviewed comprehensively, who were selected according to their (GSP) levels of FSE. Data obtained from interview was evaluated by conducting content analysis. Findings: Age average of women is 29.88 ± 6.33, infertility period average is 6.08 ± 5.33. It was concluded that 41.5% of women suffered from `slightly high? stress associated with being infertile. Following evaluation of qualitative data, 9 main topics were revealed, which included psychosocial problems of women and coping with these problems. Conclusion: It was identified that infertile women suffered from stress and psychosocial problems caused by being infertile, that social pressure, negative self-perception and meanings given to the situation of not having a child was among predominant problems, and that women cope with these problems through spiritual and avoidance behaviors. It was also identified that problems of infertile women, as well as their coping methods were not affected by socio-demographic features and stress levels associated with infertility.