Türkiye'de milli parkların gelişimi: Yozgat Çamlığı Milli Parkı örneği
Development of national parks in Turkey: The case of Yozgat Çamlığı National Park
Yazar: MAHİNUR KILIÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL KERVANKIRAN
Süleyman Demirel Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Milli parklar = National parks ; Yozgat = Yozgat ; Yozgat Çamlığı Milli Parkı = Yozgat Çamlığı National Park

Özet:
Araştırma alanı olarak seçilen Yozgat Çamlığı Milli Parkı, Türkiye'de yasal olarak ilk kez koruma statüsü verilen bir alandır. Bu çalışmada Yozgat Çamlığı'nın, milli park olarak ilan sürecine nasıl geldiği, sorumlu aktörlerin yaklaşımlarının neler olduğu, milli park kararıyla kurulan geleneksel ilişkinin zihinlerde yeniden şekillenişi ve insanların yaşam tarzlarında ne tür değişikliklere sebep olduğu belirlenmek istenmiştir. Çalışma sırasında alanı yönetenler kadar orada yaşayanların da dikkate alınması gerektiği düşünülerek yerel halkın düşünceleri de göz önüne alınmıştır. Bu doğrultuda yerel halk ve yöneticilerden oluşan farklı ilgi grupları seçilerek görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Ayrıca milli parkın ziyaretçiler açısından nasıl değerlendirildiğini ve algılandığını ortaya koymak amacıyla toplamda 470 kişiye anket uygulanmış ve anketlerin frekans analizleri çıkarılarak yorumlanmıştır. Elde edilen bulgular sonucunda ise aradan geçen sürece rağmen, yerel halkın milli park kavramını henüz içselleştiremediği, bir parçası olarak gördükleri alanın bu kavramla sınırlandırıldığı ve kültürel formların yalnızca hafızalarda kaldığı sonucuna ulaşılmıştır. Yönetim ise milli park kararının yerinde bir karar olduğunu vurgularken, alanın kendi haline bırakılması veya herhangi bir koruma statüsünün olmaması durumunda bugüne kadar ulaşamayacağını savunmaktadır. Bu konuda yerel halkın olumsuz tutumlarını ortadan kaldırmak amacıyla koruma konusunda yeni milli parkçılık anlayışını benimsemek alanın sürdürülebilir kullanımı için önem arz etmektedir. Doğal ve kültürel açıdan önemli olan bu alanı halktan tamamen izole etmek yerine yeni düzenlemelerle toplumsal bağların güçlendirilmesine, yerel alışkanlıkların ve geleneklerin canlı tutulmasına ve bir sosyal çevre olarak düşünülmesine özen gösterilmelidir. Yerel halkın da milli park kavramını özümsemesi ve kentle iç içe geçmiş bir alanın bir şehir parkı veya kent ormanı gibi algılamaması konusunda da gerekli hassasiyeti göstermesi gerekmektedir.

Anahtar Kelimeler: Korunan Alanlar, Milli Parklar, Yozgat Çamlığı Milli Parkı.

Abstract:
Yozgat Çamlığı National Park, which is selected for the study area, is given legal protection status for the first time in Turkey. In this study, it is the main motivation of the study to determine how Yozgat Çamlığı come to the declaration process as a national park, the approaches of the responsible actors, the reshaping of the traditional relationship established by national park decision and what kind of changes are caused in people's lifestyles. It is desired to take into account the opinions of the local people as well as those who manage the area during the study, considering that the people living there should also be taken into consideration. In this direction, different interest groups consisting of local people and managers are selected and interviews are conducted. In addition, a total of 470 people were surveyed in order to determine how the national park is evaluated and perceived and frequency analyzes of the questionnaires were taken and interpreted. The result of this study reveals that, despite the passing of time, the local people have not yet internalized the concept of national park, the area they regard as a part is limited to this concept, and cultural forms remain only in memory. Management, on the other hand, emphasizes that the national park decision is an appropriate decision, and argues that if the area is left to itself or if there is no protection status, it will not be reached until now. It is important for the sustainable use of the area to adopt the new national parking approach to protection in order to remove the negative attitudes of the local people. Care should be taken to strengthen social ties, to keep local habits and traditions alive, and to consider them as a social environment, rather than completely isolating this natural and culturally important area from human beings. Local people must also show the necessary sensitivity and adopt to the concept of national park and to not perceive an intertwined area as a city park or urban forest.

Keywords: Protected Areas, National Parks, Yozgat Çamlığı National Park.