Evde bakım hastalarında basınç yaralanması prevalansı ve risk faktörleri
Prevalence and risk factors of pressure injury in home care patients
Yazar: DİLARA RAMADAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKNUR METİN AKTEN
Kırklareli Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Sağlığı = Public Health

Özet:
Bu çalışma evde bakım hastalarında basınç yaralanması görülme prevalansını ve oluşumunu etkileyen risk faktörlerini belirlemek amacıyla tanımlayıcı tipte yapılmıştır. Araştırma 30.11.2021 ile 31.05.2022 tarihleri arasında Lüleburgaz Devlet Hastanesi evde bakım hizmetine kayıtlı ve dahil edilme kriterlerine uyan 170 evde bakım hastası ile gerçekleştirilmiştir. Veriler Hasta Değerlendirme Formu yardımıyla yüz yüze toplanmıştır. Yaş ortalaması 77,76±11,23 (Min:26, Maks: 99 yıl) olan hastaların %62,4'ü kadındır. Araştırmada basınç yaralanması görülme sıklığı %33,5 bulunmuştur. 75 yaşından küçük (p=0,043), zayıf ve normal BKİ'ye sahip (p=0,009) hastalarda basınç yaralanması görülme sıklığı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır. GKS'ye göre oryante olanların (p=0,000) basınç yaralanması görülme sıklığı daha düşük saptanmıştır. Basınç yaralanması varlığı ile hastanın cinsiyeti, eğitim durumu, medeni durumu, gelir durumu sistemik veya kronik hastalık varlığı, sürekli ilaç kullanma durumu, kullanılan ilaç türü ve evde bakım hizmeti alma süresi arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p>0,05).  Basınç yaralanması varlığı ile bakım verenin cinsiyeti, yaşı, eğitim düzeyi ve yakınlığı ile arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p>0,05). Evde bakım hastalarına multidisipliner bir yaklaşımla ekip hizmetinin sunulması, hastaya bakım veren kişilere risk faktörleri yönünden verilecek önleyici eğitimlerin sayısının arttırılması önerilmektedir.

Abstract:
This study was conducted as a descriptive study in order to determine the prevalence of pressure injury in home care patients and the risk factors affecting its occurrence. The research was carried out with 170 home care patients who were registered to Lüleburgaz State Hospital home care service between 30.11.2021 and 31.05.2023 and met the inclusion criteria. The data were collected face to face with the help of the Patient Evaluation Form. 62.4% of the patients with a mean age of 77.76±11.23 (Min:26, Max:99 years) were woman. In the study, the incidence of pressure injuries was found to be 33.5%. The incidence of pressure injury was found to be statistically significantly higher in patients younger than 75 years of age (p=0.043), weak and with normal BMI (p=0.009). The incidence of pressure injury was found to be lower in those who were oriented according to GCS (p=0.000). There was no statistically significant difference between the presence of pressure injury and the patient's gender, education status, marital status, income, presence of systemic or chronic disease, continuous drug use, type of drug used, and duration of home care service (p>0.05). There was no statistically significant difference between the presence of pressure injury and the caregiver's gender, age, education level and proximity (p>0.05). It is recommended to provide team service to home care patients with a multidisciplinary approach, and to increase the number of preventive trainings to be given to caregivers in terms of risk factors.