Yabancı dil olarak Türkçede yakın anlamlı kelimelerin öğretimi
Teaching close in meaning words in Turkish as a foreign language
Yazar: VİKTORYİA TRUSHKO
Danışman: PROF. DR. AYTEN GENÇ
Hacettepe Üniversitesi / Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü / Türkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı / Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Dilbilim = Linguistics

Özet:
Yabancı dil olarak Türkçe öğrenen çoğunlukla Yurtdışı Akraba Toplulukları (YTB) burslusu uluslararası öğrenciler, üniversitelerin Türkçe Öğretim Merkezlerinde (TÖMER) Türkçe hazırlık sınıflarını okurken ve özellikle de bitirdikten sonra kendilerini her alanda yalnızca Türkçe konuşulan bir ortamda bulmaktadır. Bu öğrenciler Türkçeyi artık sadece kendi gündelik iletişim ihtiyaçlarını karşılamak için değil, akademik ve resmi alanlarda da kullanmak zorunda kalmaktadır. Hatta bazı örneğin, psikoloji, sosyoloji, edebiyat, öğretmenlik gibi alanlarda başarılı olmaları doğrudan Türkçe kullanabilmeleriyle bağlantılı olmaktadır. Öğrencilerin yaşadıkları ülke Türkiye'yi, Türk insanını anlamaları, onlarla sağlıklı iletişim kurabilmeleri için de Türkçe bilgi ve becerilerinin gelişmiş olması gerekmektedir; çünkü dil bir ülkenin tarihini, kültürünü ve ülke insanlarının psikolojisini anlayabilmek için olmazsa olmaz bir araçtır. Öğrencilerin dil bilgi ve becerilerinin gelişmiş olması, anlamada ve kendilerini sözlü ve yazılı ifade etmede güçlük yaşamamalarını sağlar. Yanlış anlamaları ve anlaşmazlıkları ve en önemlisi Türkiye ve Türk insanı hakkında yanlış fikirler edinmelerini engeller. 
Uluslararası öğrenciler yükseköğretime başlamadan önce bir yıl sürecinde Türkçe öğrenmekte ve yeterlilik belgesi almaktadır. Öyleyse yanlış anlamalardan, anlaşmazlıklardan ve dil yeterliğinden bahsetmek ne kadar doğrudur? Ya da bir yılda sadece TÖMER bünyesinde Türkçe öğrenmek yeterli midir? Türk toplumunda, akademik ve resmi çevrelerde anlamayı ve kendini ifade etmeyi güçlendirmek için dil öğretiminde neler yapılması gerekmektedir? Bu soruların birden çok yanıtı bulunmaktadır, ancak bu çalışmada bir dil için taşıyıcı görevine sahip kelimelerden yola çıkılacak ve öğrencilerin kelime dağarcığını zenginleştirmenin yolu aranacaktır. 
Öğrencilerin anlamama ve hata yapma nedenlerinden birisinin de kelimelerle ilgili olduğu ve öğrencilerin yakın anlamlı kelimelerle ilgili sıkıntı çektikleri ve kullanımında hatalar yaptıkları varsayılmaktadır.	
Bu bağlamda, öncelikle yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde yakın anlamlı kelimelerin öğretimi açısından Türkiye'de yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde 'Yeni Hitit Yabancılar İçin Türkçe' (2019) setleri incelenecek, içinde ad türlü yakın anlamlı kelimeler tespit edilecek ve onların öğretimi ile ilgili alıştırmalar incelenecektir. Alınan sonuçlar doğrultusunda yakın anlamlı kelimelerin öğretimi ile ilgili öneriler yapılacaktır.
Anahtar Sözcükler
Kelime Öğretimi, Eş Anlamlı Kelimeler, Yakın Anlamlı Kelimeler, Yabancı Dil Olarak Türkçe

Abstract:
The students who get the scholarship of The Presidency For Turks Abroad and Related Communities (YTB) while learning Turkish in preparatory courses (TÖMER) and after finishing it, find themselves in an environment where only Turkish is spoken in every field. These students no longer use Turkish only to meet their daily communication needs, but also they use it in academic and official fields. In fact, professional success of some of them directly depends on their knowing of Turkish especially in professional fields as psychology, sociology, literature and teaching. In order to understand the country they live in, Turkey, and Turkish people, and to be able to communicate with them in a healthy way, their Turkish knowledge and skills must be developed; because language is an indispensable tool to understand the history, culture and psychology of the people and the country. The advanced language knowledge and skills of the students ensure that they do not experience difficulties in understanding and expressing themselves verbally and in writing. It prevents misunderstandings and disagreements, and most importantly, it prevents getting wrong ideas about Turkey and Turkish people.
Before starting higher education, international students learn Turkish for one year and receive a proficiency certificate. So how accurate is it to talk about misunderstandings and language proficiency? Or is it enough to learn Turkish only at TÖMER in one year? What needs to be done in language teaching to strengthen understanding and self-expression in Turkish society, academic and official circles? There are multiple answers to these questions, but this study will be based on words that have a carrier role for a language and a way to enrich students' vocabulary.
It is assumed that one of the reasons why students misunderstand and make mistakes is related to knowing of words, and students have trouble with close in meaning words and make mistakes while using them.
In this context, first of all, the 'New Hittite Turkish for Foreigners' (2019) sets in teaching Turkish as a foreign language in Turkey will be examined in terms of teaching close in meaning words in Turkish as a foreign language, noun words with close meanings will be identified and an exercise analysis related to their teaching will be done. In line with the results obtained, suggestions will be made about teaching close in meaning words.
Key words
Vocabulary Teaching, Synonyms, Close İn Meaning Words, Turkish as a Foreign Language