İç mekân düşey sirkülasyon alanlarından merdivenlerde bitki kullanımı
In door horizontal and vertical circulation areas plant use
Yazar: GÜRLER ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. ÇİĞDEM SAKICI
Kastamonu Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Peyzaj Mimarlığı = Landscape Architecture

Özet:
İç mekânlarda bitki kullanımı her geçen gün önemini artırmakta ve özellikle günümüz modern yapılarında yaygın kullanımları görülebilmektedir. Ancak, iç mekânın önemli bir bileşeni olan düşey sirkülasyon alanlarından merdivenler, genellikle estetik bir müdahale yapılmadan, sadece işlevsel bir eleman olarak düşünülmektedir. Oysaki merdivenlerin, soğuk ve katı görüntüsünün yumuşatılması, estetik ve görsel cazibesinin artırılması ve ferah bir görünüm sergilemesi anlamında, bitki kullanımları olumlu etkiler oluşturması açısından önemlidir. Bu tez çalışmasında, iç mekândaki merdivenlerde bitki kullanımının, estetik, görsel ve psikolojik açıdan faydaları ve gereklilikleri vurgulanmak istenmiştir. 
Bu çalışma ile iç mekânda, düşey sirkülasyon alanlarından merdivenlerin bulunduğu mekandaki farklı yüzeylere farklı çizgisel özellik gösteren bitkisel uygulamaların, kullanıcı ve tasarımcı üzerindeki etkilerini belirlemek, görsel kalite değerlerini ortaya koymak, kullanım açısından değerlendirmek ve en çok beğendikleri seçenekleri beğenme sebepleriyle birlikte ortaya koymak amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında bitkisel müdahale, merdivenin yanında bulunan duvar yüzeyine, basamaklara, korkuluklara ve basamak/korkuluk olmak üzere 4 farklı yüzey üzerine uygulanmıştır. Duvar yüzeyindeki bitkisel müdahale çalışmalarında doğrusal ve eğrisel çizgi özelliği gösteren iki farklı müdahale yöntemi, çizgilerin yön ve süreklilik açısından farklılıkları üçer farklı seçenek altında incelenmiştir. Basamakta, korkuluklarda ve basamak ve korkuluklarda yapılan bitkisel müdahalelerde oluşturulan bitkisel uygulamanın sürekliliğinin (sürekli, düzgün aralıklı ve değişken aralıklı) etkisini ortaya koyabilmek için ise her bir yüzeyde ayrı ayrı olmak üzere üç farklı seçenek üretilmiştir. Sonuçta, duvar yüzeyine uygulanan bitkilerin biçimsel özelliğinin (eğrisel ve doğrusal çizgi), yön özelliğinin (yatay, düşey ve yatay /düşey), bitkisel uygulamanın sürekliliğinin (sürekli, düzgün aralıklı ve değişken aralıklı) ve diğer üç yüzeye uygulanan bitkisel müdahalelerde ise bitkisel uygulamanın sürekliliğinin görsel algı üzerindeki etkileri ortaya konulmuş olacaktır. Sonuçlar farklı yüzeylere uygulanan bitkisel müdahalelerin, uygulanan bitkisel müdahaledeki çizginin, biçim, yön ve süreklilik farklılıklarının tercihler üzerinde etkili olduğunu ortaya koymaktadır. İç mekânda merdivenlerin bulunduğu alanlarda bitkisel müdahale yapılırken bu sonuçları dikkate almak ve amaca uygun müdahaleler yapmak alan kullanımı ve oluşturduğu görsel etki açısından önemlidir.

Abstract:
The importance of using plants in interior spaces is increasing day by day, and especially today's their widespread use can be seen in modern buildings. However, stairs from vertical circulation areas, which are an important component of the interior, are generally considered only as a functional element, without any aesthetic intervention. However, the use of plants is important in terms of creating positive effects in terms of softening the cold and solid appearance of the stairs, increasing their aesthetic and visual appeal, and presenting a spacious appearance. In this thesis study, it is aimed to emphasize the aesthetic, visual and psychological benefits and requirements of using plants on indoor stairs.
With the help of this study, it is aimed to determine the effects of plant applications with different linear features on the user and designer on different surfaces, from vertical circulation areas in the interior to the stairs, to reveal their visual quality values, to evaluate them in terms of usage, and to reveal the options they like the most, together with the reasons why they like them. Within the scope of the study, the planting intervention was applied to 4 different surfaces: the wall surface next to the stairs, the steps, the railings and the step/railing. In planting intervention studies on the wall surface, two different intervention methods, showing linear and curvilinear lines and the differences in terms of direction and continuity of the lines were examined under three different options. In order to reveal the effect of the continuity of the plant application (continuous, uniformly spaced and variable spaced) created in the planting interventions made on the steps, railings and steps and railings, three different options were produced separately on each surface. As a result, the formal feature of the plants applied to the wall surface (curvilinear and linear line), the direction feature (horizontal, vertical and horizontal / vertical), the continuity of the plant application (continuous, uniformly spaced and variable spaced) and the continuity of the plant application in the planting interventions applied to the other three surfaces. Its effects on visual perception will be revealed. The results reveal that the planting interventions applied to different surfaces, the line in the applied intervention, the differences in form, direction and continuity have an impact on the preferences. When making plant interventions in areas where stairs are located indoors, it is important to take these results into consideration and make appropriate interventions in terms of space usage and the visual impact it creates.