Dopamin reseptör gen polimorfizmlerinin (DRD2, Taq1A ve Taq1B)) glokom hastalığı patogenezindeki rolü
Role of dopamin receptor gene polymorphisms (DRD2, Taq1A and Taq1B) in the pathogenesis of glaucoma
Yazar: ERKAN ŞAHİN
Danışman: DOÇ. DR. MEHTAP ÖZKUR
Gaziantep Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology ; Genetik = Genetics ; Göz Hastalıkları = Eye Diseases
Dizin: Genler-DRD2 = Genes-DRD2 ; Glokom = Glaucoma ; Glokom-geniş açılı = Glaucoma-open angle ; Göz hastalıkları = Eye diseases ; Polimorfizm-genetik = Polymorphism-genetic ; Reseptörler-dopamin = Receptors-dopamine

Özet:
Glokom hastalığı dünya çapında başlıca körlük sebebidir. Primer açık açılı glokom (PAAG) en sık görülen glokom tipidir ve sekonder bir neden olmaksızın glokoma özgü optik nöropatinin varlığı ile karakterizedir. Göz içi basıncındaki (GİB) anormal yükseliş hastalık için majör risk faktörüdür. Hastalığın gelişmesinde hem genetik hem de çevresel faktörlerin rolü olduğu düşünülmektedir.Dopamin (DA) insanda ödül, motor etkinlik, ruh hali, hafıza, prolaktin salgılanması ve görme olayında yer alan bir maddedir. Çalışmalar DA'nın GİB'in düzenlenmesinde katkısı olduğunu ve gözde GİB'in kontrolünde yer alan dokularda DA reseptörlerinin bulunduğunu göstermiştir. Bu çalışmalara göre D1 reseptörleri uyarımı GİB'de artışa, D2 reseptörleri uyarımı ise GİB'de düşüşe sebep olmaktadır. Buna göre bir polimorfizm sonucu D2 reseptör fonksiyonunda meydana gelebilecek bir değişiklik PAAG hastalığındaki GİB artışında rol oynayabilir. Bu araştırmada Türk PAAG hastalarında DRD2 geni Taq1A ve Taq1B polimorfizmleri araştırılmıştır. Bu amaçla 99 PAAG hastası ve 135 kontrol bireyde polimeraz zincir reaksiyonu restriksiyon parça uzunluk polimorfizmi (PZR-RPUP) yapılmıştır. Dünyada ilk defa yapılan bu çalışmada DRD2 geni Taq1A polimorfizmiyle PAAG hastalığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Sonuçlarımız DRD2 geni Taq1A polimorfizminin PAAG hastalığı gelişmesinde bir risk faktörü olabileceğini düşündürmektedir.

Abstract:
Glaucoma is the leading cause of irreversible blindness worldwide. Primary open angle glaucoma (POAG) is the most common type of glaucoma and is characterized by the presence of glaucomatous optic neuropathy in the absence of an identifiable secondary cause. Abnormally elevated intraocular pressure (IOP) is a major risk factor for this disease. It is known that genetic as well as environmental factors are likely to contribute to the phenotype.Dopamine (DA) has been shown to be involved in the regulation of reward, motor activity, mood, memory, prolactin secretion, and vision. Studies indicate that DA is also involved in the regulation of IOP and DA receptors are found in various tissues in the eye, including those which control IOP. Based on these observations it was proposed that D1 receptors mediate an increase and D2 receptors a decrease of IOP.Here we speculated that changes in D2 receptor function due to a polymorphism might be a factor related to elevated IOP in POAG. We examined the role of Taq1A and Taq1B polymorphisms of DRD2 gene in Turkish POAG patients. Ninety nine patients with POAG and 135 control subjects were analysed by polymerase chain reaction restriction fragment length polymorphism. (PCR-RFLP). A significant association was found between DRD2 gene Taq1A polymorphism and POAG. Thus, our data suggest for the first time that Taq1A polymorphism of DRD2 gene might be a risk factor in development of POAG.