Bilişsel-davranışçı grup danışmanlığının benlik algısı ve stresle baş etme biçimlerine etkisi
Effect of cognitive-behavioral group counseling on self perception and coping ways
Yazar: DUYGU HİÇDURMAZ
Danışman: PROF. DR. FATMA ÖZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Psikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Başa çıkma = Coping ; Benlik algısı = Self perception

Özet:
Araştırma, bilişsel davranışçı grup danışmanlığının hemşirelik öğrencilerinin benlik algıları, stresle baş etme biçimleri ve olumsuz otomatik düşünceleri üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla tek grupta ön test son test izleme desenli müdahale araştırması olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü ikinci ve üçüncü sınıflarında öğrenim görmekte olan ve çalışmaya katılmayı kabul eden 43 öğrenci oluşturmuştur. Haftada bir kez ve toplam 12 oturumdan oluşan grup danışmanlığının her bir oturumu, oturum gündemi çerçevesinde ve belirlenen amaçlar doğrultusunda 90 dakika süreyle, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü dersliklerinde gerçekleştirilmiştir. Veriler; öğrenci bilgi formu, Kısa Semptom Envanteri, Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği ve Otomatik Düşünceler Ölçeği uygulanarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tekrarlı ölçümlerde tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Araştırmada grup danışmanlığı sonunda öğrencilerin, Kısa Semptom Envanteri olumsuz benlik ve diğer alt ölçekleri ile Otomatik Düşünceler Ölçeği puan ortalamaları son ölçüm ve izleme ölçümünde istatistiksel olarak anlamlı düzeyde giderek azalmıştır (p<0.05). Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği'nde ?kendine güvenli? ve ?iyimser? yaklaşım alt ölçeği puan ortalamaları istatistiksel olarak anlamlı düzeyde her ölçümde artmış, ?çaresiz? ve ?boyun eğici? yaklaşım puan ortalamaları ise azalmıştır (p<0.05). ?Sosyal destek arama? alt ölçeğinin danışmanlık sonunda istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yükselen puan ortalaması, izleme ölçümünde düşmüştür (p<0.05). Bu bulgular doğrultusunda öğrencilerin ruhsal sağlıklarının geliştirilmesi ve korunması için bu tür programların sürdürülmesi ve sisteme yerleştirilmesi önerilmiştir.Anahtar Kelimeler: Bilişsel- davranışçı yaklaşım, danışmanlık, hemşirelik öğrencileri, benlik algısı, başa çıkma.Destekleyen Kurumlar: H.Ü.B.A.B. Tez destekleme (08T07102002).

Abstract:
The research was carried out as a pre-test, post-test, follow-up patterned intervention research on one group to assess the effect of cognitive- behavioral group counseling on nursing students? self perception and coping ways. Thirty three nursing students attending second and third class in Hacettepe University Faculty of Health Sciences Nursing Department and accepting to take part in the study constituted the sample of the study. Each session of the group counseling taking place once in a week and totally 12 weeks, was carried out in Hacettepe University Faculty of Health Sciences Nursing Department classrooms within the framework of session agenda and in the direction of predetermined aims for duration of 90 minutes. Data was collected with student data sheet, The Brief Symptom Inventory, The Ways of Coping Inventory and The Automatic Thoughts Questionnaire. One way variance analysis in repeated measures was used for statistical analysis. Mean scores of negative self subscale and other subscales of The Brief Symptom Inventory and The Automatic Thoughts Questionnaire decreased significantly in post-test and follow-up (p<0.05). Mean scores of self confident and optimistic approach in The Ways of Coping Inventory increased significantly, unconfident and submissive approach scores decreased significantly (p<0.05). Social support seeking approach mean score significantly increased at the end of the counseling but decreased in follow-up (p<0.05). In the direction of these findings, continuing similar programmes and imbedding them into system to develop and protect nursing students? mental health was suggested.Keywords: Cognitive-behavioral approach, counseling, nursing students, self perception, coping.Supported by H.U.B.A.B. Thesis Grant (08T07102002).