İnhaler ilaç uygulanan 3-6 yaş çocuklarda masal okuma ve boyama yapmanın çocukların korku düzeyine ve ebeveyn sağlık bakım memnuniyetine etkisi
The effect of reading fairy tales and coloring on children's fear level and parental health care satisfaction in children aged 3-6 years who are administered inhaler drugs
Yazar: NURAY MACUNCU
Danışman: PROF. DR. MELAHAT AKGÜN KOSTAK
Trakya Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Çocuk hemşireliği = Pediatric nursing

Özet:
Giriş ve Amaç: İnhalasyon tedavisi, ilacın direkt akciğerlere uygulanması, kısa sürede hızlı etki göstermesi, non-invaziv olması, yan etkilerinin az olması nedeniyle sık tercih edilmektedir. Ancak çocukların inhaler ilaç uygulaması sırasında yaşadığı korku ve anksiyete tedaviye uyumlarını zorlaştırmaktadır. Bu çalışma ilk kez maske ile inhaler ilaç uygulanan 3-6 yaş çocuklarda masal okuma ve boyama yapmanın çocukların korku düzeyine ve ebeveyn sağlık bakım memnuniyetine etkisini belirlemek amacıyla gerçekleştirildi.  
Gereç ve Yöntem: Çalışma randomize kontrollü müdahale çalışmasıdır. Araştırma 15.09.2023-20.01.2024 tarihleri arasında bir devlet hastanesinin Çocuk Hastalıkları Kliniği'nde yatan ve ilk kez maske ile inhaler ilaç alan 3-6 yaş arasındaki 99 çocuk ve ebeveyni ile yürütüldü. Araştırmada masal okuma grubu (n=33), boyama yapma grubu (n=33) ve kontrol grubu (n=33) olmak üzere üç grup vardı. Masal okuma grubunda yer alan çocuklara işlem süresinde araştırmacı tarafından masal okuma yapıldı. Boyama yapma grubundaki çocuklarla kuru boya ile boyama yapıldı. Kontrol grubundaki çocuklara servisin rutin işlemleri uygulandı. Verilerin toplanmasında "Çocuk ve Aile Bilgi Formu", "Çocuk Korku Ölçeği", "Çocuklarda Emosyonel Göstergeler Ölçeği", PedsQL Sağlık Bakımı Ebeveyn Memnuniyet Ölçeği (PedsQL SBEMÖ)" kullanıldı. Veriler IBM SPSS V23 programında; tanımlayıcı istatistikler, Kruskal Wallis, Pearson Ki Kare, Kolmogorov Smirnov, Shapiro Wilk, Wilcoxon, Fisher Freeman Halton, Spearman's korelasyon testleri kullanılarak analiz edildi.
Bulgular: Masal okuma ve boyama yapma grubunda yer alan çocukların inhaler ilaç uygulaması sırasındaki Çocuk Korku Ölçeği ve Çocuklarda Emosyonel Göstergeler Ölçeği medyan puanları kontrol grubunda yer alan çocuklara göre düşük bulundu (p<0,001). Masal okuma ve boyama yapma gruplarının inhaler ilaç uygulaması sırasındaki Çocuk Korku Ölçeği ve Çocuklarda Emosyonel Göstergeler Ölçeği medyan puanlarının işlem öncesine göre daha düşük olduğu saptandı (p<0,001). Kontrol grubunda yer alan çocukların işlem sırasındaki Çocuk Korku Ölçeği ve Çocuklarda Emosyonel Göstergeler Ölçeği medyan puanları işlem öncesine göre yüksek bulundu (p<0,001). Boyama yapma ve masal okuma grubunda yer alan ebeveynlerin PedsQL SBEMÖ medyan puanlarının kontrol grubunda yer alan ebeveynlere göre yüksek olduğu belirlendi (p<0,001). Boyama grubunda yer alan ebeveynlerin PedsQL SBEMÖ medyan puanlarının masal okuma grubunda yer alan ebeveynlere göre yüksek olduğu bulundu (p<0,001).
Sonuç: Çalışma sonucunda 3-6 yaş çocuklarda inhaler ilaç uygulama sırasında masal okuma ve boyama yapmanın çocukların korku düzeyini ve negatif emosyonel göstergelerini azalttığı, ebeveynlerin sağlık bakım memnuniyetlerini arttırdığı bulundu. İnhaler ilaç uygulama sırasında boyama yapma etkinliğinin masal okumaya göre ebeveynlerin memnuniyetinin artmasında daha etkili olduğu bulundu. 
Anahtar kelimeler: İnhaler ilaç, korku, masal okuma, boyama yapma, memnuniyet.

Abstract:
Background and Aim: Inhalation therapy is frequently preferred because the drug is applied directly to the lungs, has a rapid effect in a short time, is non-invasive, and has few side effects. However, the fear and anxiety experienced by children during inhaler drug administration make it difficult for them to comply with the treatment. This study was carried out to determine the effect of reading and coloring fairy tales on children's fear levels and parental healthcare satisfaction in 3-6 year-olds children who were administered inhaler medication with a mask fort he first time. 
Material and Methods: The study is a randomized controlled intervention study. The research was conducted between 15.09.2023 and 20.01.2024 with 99 children aged 3-6 and their parents who were hospitalized in the Pediatrics Clinic of a public hospital and received mask and inhaler medication for the first time. There were three groups in the study: reading fairy tales group (n=33), coloring group (n=33) and control group (n=33). The researcher read fairy tales to the children in the fairy tale reading group during the procedure. Children in the painting group were painted with dry paint. The routine procedures of the service were applied to the children in the control group. The data were collected using the "Child and Family Information Form", "Child Fear Scale", "Emotional Indicators Scale in Children", PedsQL Health Care Parent Satisfaction Scale (PedsQL SBEMÖ)". Data were collected in IBM SPSS V23 program; descriptive statistics, Kruskal Wallis, Pearson Ki Kare, Kolmogorov Smirnov, Shapiro Wilk, Wilcoxon, Fisher Freeman Halton, Spearman's correlation tests were used. 
Results: The median scores of the Children's Fear Scale and Children's Emotional Indicators Scale during inhaler drug administration in the fairy tale reading and coloring group were compared to those in the control group. It was found that the median scores of the Children's Fear Scale and the Children's Emotional Indicators Scale during the inhaler drug administration were lower than those of the children in the control group (p<0.001). Median scores of the Child Fear Scale and the Children's Emotional Indicators Scale during the procedure were found to be higher than before the procedure (p<0.001). It was determined that the PedsQL SBEMÖ median scores of the parents in the coloring and story reading group were higher than those of the parents in the control group (p<0.001). It was found that the PedsQL SBEMÖ median scores of the parents in the coloring group were higher than those of the parents in the fairy tale reading group (p<0.001).
Conclusion: As a result of the study, it was found that reading and coloring fairy tales during inhaler medication administration in 3-6 year old children reduced children's fear level and negative emotional indicators, and increased parents' health care satisfaction. It was found that the activity of coloring during inhaler medication administration was more effective in increasing parents' satisfaction than reading fairy tales.
Key words: Inhaler medication, fear, reading fairy tales, coloring, satisfaction.