İhsan Oktay Anar'ın postmodernist tarih kurguları
Ihsan Oktay Anar's postmodernist historical fictions
Yazar: AHMET HOMAN
Danışman: YRD. DOÇ. SEYİTBATTAL UĞURLU
Yüzüncü Yıl Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: 1980 sonrası = After 1980 ; Anar, İhsan Oktay = Anar, İhsan Oktay ; Modernizm = Modernism ; Postmodernizm = Postmodernism ; Roman = Novel ; Tarih = History ; Tarihselcilik = Historicism ; Türk romanı = Turkish novel ; Yeni tarihselcilik = New historicist

Özet:
Kavram olarak edebiyat camiasında büyük tartışmaların akabinde varlığını gösteren postmodernizm, önce Amerika sonra da Avrupa'da görülmeye başlayan bir ve modernizme tepki olarak ortaya çıkan akımdır. İlk olarak mimari alanında boy gösteren bu akım daha sonraları diğer sanat dallarını ve edebiyatı da etkilemiştir. 1980 sonrası Türk edebiyatında ilk etkileri hissedilen postmodernizm, edebiyatçılar tarafından ilgiyle karşılanmıştır. 1990'lı yıllarda postmodern tarzda romanlar yazmaya başlayan İhsan Oktay Anar'ın Puslu Kıtalar Atlası, Kitab-ül Hiyel, Efrasiyâb'ın Hikâyeleri, Amat, Suskunlar ve Yedinci Gün adlı romanlarının tümünde postmodernizmin etkisini görmek mümkündür. Postmodern tarzın tekniklerinden üstkurmaca, metinlerarasılık, parodi, pastiş, ironi vb. eserlerinde sıkça yer verdiği görülmektedir. Postmodern tarzla eserlerini yazan Anar'ın geleneksel anlatıda yer alan masal, efsane, meddah, seyahatname gibi türlerin yanında Kur'an-ı Kerim, Tevrat, İncil gibi dini kitapların bölümlerini de parodileştirerek eserlerinde yer vermiş olduğu görülür. Anar'ın eserlerinde Doğu anlatı geleneğinde yer tutan Binbir Gece Masalları, Tutînâme, hikâye anlatma geleneği gibi unsurları da görmek mümkündür. Yazarın romanlarında tarihi, dini, felsefi, fantastik ve masalsı unsurlar bir arada bulunmaktadır. Yazarın tarihi zemine oturttuğu romanlarda kullandığı dil bakımında da kendine has bir üslup oluşturmuş olduğu görülmektedir.
Bu araştırmada önsöz, sonuç ve kaynakçadan ayrı olarak Anar'ın anılan altı romanın postmodern tarih kurguları yönünden incelemeyi amaçlamıştır. Tezin bölümünde modernizm ve postmodernizmin dünyada ve Türk edebiyatında ortaya çıkışı ve yayılımı örnekler verilerek incelenmiştir. İkinci bölümde postmodern edebiyat kuramı: genel çerçeve başlığı altında postmodern edebiyatın kullanmış olduğu teknikler edebiyat kuramcıların temellendirilmeleri ile irdelenmiştir. Üçüncü bölümde tarihsel romanın dünya edebiyatında ortaya çıkışını, Türk edebiyatındaki yansımalarını ve gelişimi örneklerle incelenmiştir. Dördüncü bölümde İhsan Oktay Anar'ın Puslu Kıtalar Atlası, Kitab-ül Hiyel, Efrasiyâb'ın Hikâyeleri, Amat, Suskunlar ve Yedinci Gün adlı romanlarında postmodern tarih kurguları romanlardan örnekler verilerek irdelenmiştir.


Anahtar Kelimeler: İhsan Oktay Anar, Modernizm, postmodernizm, roman, 1980 sonrası Türk romanı, yeni tarihselcilik.

Abstract:
Post-modernism, which showed its presence in the realm of literature after great discussions, is a trend that was first observed in America and then in Europe. Having first influenced architecture, the trend continued to expand its area of influence in other branches of art including literature. Postmodernism, influences of which began to spread in the Turkish literature after 1980, was welcomed by litterateurs with interest. Ihsan Oktay Anar, a Turkish author, started to write novels in a postmodernist manner in 1990, and it is possible to see influences of postmodernism in all of his novels, namely The Atlas of Hazy Continents, Book of Dexterity, Stories from Efrasiyab, Amat, The Speechless and The Seventh Day. The author has often employed such postmodernist techniques as metafiction, intertextuality, parody, pastiche and irony. It is also observed that Anar, who has written his pieces in a postmodernist manner, also parodied parts from such religious books as the Quran, the Torah and the Bible along with traditional narratives, such as tales, legends, public storytelling. It is also possible to see components from the tradition of Oriental narrative in Anar's pieces. In the author's works can be found historical, religious, philosophical, mystical and epic elements at the same time. It is also observed that, in terms of language, the author has developed his own unique manner in his novels that he has based on a historical foundation. Anar, who assumed the method of investigating reality through the neo-historical approach, allows for skepticism into historical facts in the atmosphere he has generated.
This study aims to examine the above mentioned six novels by Anar in terms of their postmodern historical setups apart from their prefaces, results and bibliographies. The Introduction of the Thesis examines the emergence and spread of modernism and postmodernism in the world and the Turkish literature and offers a number of examples. Part I, under the title of Theory of Postmodern Literature: General Framework, discusses the techniques used in literature with support from theoreticians of literature. Part II handles the issues of emergence of historical novels in the world literature, its reflections and growth in the Turkish literature, and offers several examples. Part III explores the postmodern setups in Ihsan Oktay Anar's novels, namely The Atlas of Hazy Continents, Book of Dexterity, Stories from Efrasiyab, Amat, The Speechless and The Seventh Day by use of several examples from the novels. 

Key Words: Ihsan Oktay Anar, modernism, postmodernism, post 1980 Turkısh novel, novel, neo-historicism.