Stadyum yapılarındaki strüktür sisteminin biçim oluşumuna etkisi
Effect of the structural system on formation in stadium structures
Yazar: ECE BÜLBÜL
Danışman: DOÇ. DR. ARZU ÖZEN YAVUZ
Gazi Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Kentlerin örgütlenmesinde fiziksel veriler kadar sosyokültürel veriler ve toplumsal yapı da ön plandadır. Toplumun ihtiyaçları olan barınma, çalışma mekânları, sosyal birleşme ve etkileşim alanları, yeşil alan gibi veriler kentin planlanmasında önemlidir. Bu mekânlardan biri de stadyum yapılarıdır. Stadyum yapıları geçmişte sadece oyunların oynandığı bir yapı iken günümüzde hem kentlerin kimliğini tanıtmaları hem de takımların prestijlerini yansıtmaları bakımından önemli yapılar halini almıştır. Bu nedenle stadyumlarda farklı biçimsel arayışlar söz konusu olmuştur. Stadyumlardaki farklı biçimsel arayışları örgütleyen temel bileşen ise tribünlerin üzerini kaplayan örtü sistemidir. Bu tez kapsamında; stadyumlardaki örtü sistemlerinin strüktürel ve konstrüktif elemanları belirlenmiş, bunların stadyum biçimlenmesindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Çalışmada; stadyum yapılarının biçimlenmesini etkileyen örtünün strüktürel sistemi ve biçimlenme kararlarının belirlenmesi ile tablo şeklinde analiz yöntemi yapılmaya çalışılmıştır. Giriş bölümünde tezin amaç ve yöntemi açıklandıktan sonra ikinci bölümde, tasarımcıyı yönlendiren biçimlendirme strüktürü ve örtü biçimlendirme yaklaşımlarına, strüktürel sistem türleri ve yapı malzemelerine yer verilmiştir. Üçüncü bölümde stadyum tanımı, stadyum türleri ve stadyumların tarihsel gelişimi açıklanmıştır. Dördüncü bölümde ise Türkiye ve yurt dışında yapılan stadyum örnekleri örtü sisteminin strüktürü ve malzemesi, biçimlendirme strüktürü ve örtü sisteminin biçimlendirme yaklaşımını içeren analiz tablosunda analiz edilmiştir. Çalışmanın beşinci bölümü olan sonuç kısmında, incelenen stadyum yapıları Türkiye ve yurt dışı olarak değerlendirilip karşılaştırılmış, örtü sisteminin strüktürünün gelişimiyle tasarımcının daha özgür formlarda stadyum yapıları tasarladığı belirlenmiştir.

Abstract:
In the organization of cities, sociocultural data and social form are important as much as the physical data. The needs of society, such as housing, work spaces, social unification and interaction areas and green areas are important in the planning of cities. One of these places is stadium structures. Stadium buildings were structures where only games were played in the past, but nowadays they have become important structures in terms of introducing the identity of the cities and reflecting the prestige of the teams. Because of this, different formal quests have been the subject of stadiums. The main component that organizes the different formal quests in the stadiums is the covering system covering the tribunes. In this thesis; the structural and constructive elements of the covering systems in the stadiums have been determined, it is aimed to investigate the effect of these on the stadium formation. Structural system of the cover that influences the formation of stadium construction and shaping decisions have been determined and a table analysis method has been tried to be done. In the introduction part, after explaining the purpose and method of the thesis, in the second part, shaping structure, cover shaping approaches, structural system types and building materials have been explained. In the third part, stadium definition, stadium types and historical development of stadiums have been explained. In the fourth chapter; stadium samples, built in Turkey and abroad, have been analyzed with analysis table, which includes the structure and material of cover systems, shaping structure and shaping approach of cover system. In the conclusion part which is the fifth part of the study, the stadium structures in Turkey and abroad have been compared and evaluated, it was determined that the designer has designed stadium structures in more freeform owing to the development of the structure of cover system.