Havacılık sektöründe iş ve çalışan niteliğinin çalışanların motivasyon ve iş tatminine etkisi
Effects of work and employee qualifications on work satisfaction and motivation in aviation industry
Yazar: AHMET SERHAT SUNTUR
Danışman: PROF. DR. CENGİZ GÜNGÖR
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Havacılık = Aviation ; Havacılık endüstrisi = Aviation industry ; Havacılık sektörü = Aviation sector ; Motivasyon = Motivation ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Bu çalışmada havacılık sektöründe personel verimliliğini arttırmak için yönetimin 4 temel unsurundan biri olan motivasyonu ve dolayısı ile iş tatminini ölçmek ve bu ölçümler sonunda gelişime açık noktalarda düzeltici faaliyetler ya da geliştirme faaliyetleri önermek hedeflenmiştir. Bir havacılık sektörü şirketinde yapılacak motivasyon ve iş tatmini araştırmasında elde edilecek sonuçlar ile havacılık sektörü şirketini değerlendirmenin ve yönetim anlayışını bu sonuca göre şekillendirmenin her zaman doğru sonuç vermeyeceği düşünülmektedir. Her departmana ve her departmanda çalışan farklı nitelik gruplarına durumsal yönetim uygulamaları yapılmalıdır. Motivasyon faktörlerinin ölçümü için WPI (Work Preference Inventory), iş tatmini ölçümü için Job Descriptive Index (JDI; 1997 Revision) ve Job in General (JIG) ölçekleri kullanılmıştır. 103 havacılık sektörü çalışanı tarafından cevaplanan anket çalışmasının SPSS ile değerlendirilmesi sonucunda elde edilen en önemli bulgu, iş ve çalışan niteliğinden bağımsız olarak havacılık sektörü çalışanlarının işle ilgili motivasyonunu iş dışı motivasyona göre daha yüksek olduğudur. Ayrıca üniversite ve üzeri eğitime sahip personelin iş tatmini lise mezunu personele göre daha düşük tespit edilmiştir. Çalışmada elde edilen bulgular sonucunda tüm iş niteliklerdeki çalışanların iş dışı motivasyonunu ve aşırı kalifiye personelin iş tatminini arttırmak amacı ile çalışma koşulları gözden geçirilmeli,çalışanların statüsünü arttırıcı yönetim teknikleri uygulanmalı, şirket politikası tüm çalışanlarla paylaşılmalı ve yönetimde katılım sağlanmalı, çalışanlar işlere yerleştirilirken aşırı kalifiye personelden kaçınılmalı, çalışanlar niteliklerine uygun işlere yerleştirilmeli ve yönetici-çalışan ilişkisi ve iletişimi arttırılmalıdır.

Abstract:
In this study, its aimed to determine areas open for improvement and propose corrective and improvement actions in order to increase labor efficiency through measuring motivation and work satisfaction. It is claimed that shaping the management perception and evaluating aviation industry companies according to results derived from motivation and work satisfaction measurements will not always reflect accurate results. Conditional management applications for each department and employee group should be executed. WPI (Work Preference Inventory) is used for measuring motivation factors and Job Descriptive Index (JDI; 1997 Revision) and Job in General (JIG) scales are used for measuring work satisfaction. 103 aviation industry completed questionnaire and all questionnaires are analyzed by using SPSS. The most important result is that all aviation employees have higher intrinsic motivation than extrinsic motivation regardless of job and employee qualification. In addition, work satisfaction of university or higher graduates are lower than work satisfaction of high school graduates. According to results derived from the survey, in order to increase employees? extrinsic motivation and over-qualified employees, work conditions should be reviewed, management techniques for increasing employees status should be applied, company policy should be shared with employees, participation of employees to management should be provided, recruitment of over-qualified employee should be avoided, employees should be placed on appropriate jobs by considering their qualifications, relationship and communication between employees and management should be increased.