Jakar örmelerde fiziksel ve görsel analizler
Physical and visual analysis of jacquard knittings
Yazar: ALEV ÇIRPICI
Danışman: DOÇ. DR. ŞEBNEM R. TEMİR
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tekstil ve Moda Tasarımı Ana Sanat Dalı / Tekstil Tasarımı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği = Textile and Textile Engineering

Özet:
?Jakarlı örme kumaşların fiziksel ve görsel analizleri? adlı yüksek lisans tezinin başlangıcında örmeyle ilgili tarihsel bir bilgi ve buna bağlı olarak örme ürünlerin rağbet görmesiyle gelişen makinelerin tarihsel sürecine değinilmektedir. İlk bölümde, bu süreç içinde arkeolojik kazılardan bulunan ilk örme ürünlerin ve William Lee' yle başlayıp bu günlere kadar gelişen makinelerin görselleri bulunmaktadır. Sonraki bölümlerde, örmenin tanımı, sınıflandırılması ve bu sınıflandırmada jakar örmeleri de kapsayan atkılı örmelerin tanımı bulunmaktadır. Akabinde atkılı örme kumaşlar ve bu kumaşların desenlendirilmeleri incelenmekte ve anlatıma yardımcı olacak bazı görsellerle desteklenmektedir. Bununla beraber, atkılı örme makineleri ve bu makinelerin bazı önemli parçalarına da değinilmektedir. Deneysel kısımdan önceki bölüm olarak da bu kumaşlarda oluşabilecek hatalar ve giderilme yolları incelenip, kumaşlara uygulanan bazı fiziksel testler anlatılmaktadır.Bütün bu metin kısmından sonra tez için yapılan araştırmalar sırasında bulunan bazı peru desenlerinden yola çıkarak oluşturulan bir desen trikotaj fabrikasında farklı cins üç iplikle, farklı incelikteki dört makinede, dolu ve atlamalı jakar olarak ördürüldü. Tezin bu aşamasında incelenen, bu kumaşlar arasındaki görsel farklılıklar ve laboratuarında yapılan bazı fiziksel testlerdir. Tez, tüm bunlardan elde edilen verilerle sonuçlanmaktaıdr.Bu tezin yapılmasındaki amaç, hem aynı desendeki bir kumaşı farklı ipliklerle ve farklı makinelerde örerek görsel olarak desenin ve kumaşın tutumunun ne kadar değiştiğini ve kullanım amacını bile değiştirecek hale geldiğini görmek hem de uygulanan fiziksel testlerle, bu kumaşlarda sadece görsel değil, değişen iplik ve makinelerle birlikte kumaşın dayanıklılığı, yumuşaklığı gibi diğer fiziksel özelliklerinin de değiştiği saptamaktı. Bu deneyler sayesinde, hangi iplik ve makinenin ne tip jakarlı kumaşta daha dayanıklı veya daha zayıf olduğunu sonuç olarak açıklanmaktadır.Anahtar Kelimeler: Tekstil, örme, örme tarihi, atkılı örme, jakarlı örme.

Abstract:
Thesis starts with a historical information on knitting and development of machines according to increasing demand. Chapter one covers the visual aids of the first knitted products found in the archeological dig-ups and the development of machines starting with William Lee. Following, there are the definitions of knitting, classification and weft knits covering the jacquard knits in this classification. There?s the analysis of the weft knit fabrics and their designs and visual aids to back-up the study. Also, the weft knitting machines and some of their important elements are explained. The defects in these fabrics and the correction ways are analysed and the physical tests applied to them are stated.Then a figure is created, inspired by some Peru designs during the study. This design is knitted as full needle and floating jacquard by four machines in different thinness and with three different yarns. This section displays the visual difference between the fabrics and the physical tests done in the laboratory. The thesis ends as a conclusion of all these data.This study aims to display that if a fabric with the same design is woven with different yarns and machines, it changes visually in design and texture, even the utilization purpose can change. The physical tests show that these fabrics display not only visual differences, but also with the changes in yarns and machines some physical changes like durability and softness can occur. Finally, what kind of yarns and machines make the jacquard fabric durable or weak is stated.Key Words: Textile, knitwear, history of knitting, weft knits, jaquard knits.