HRCT ile ölçülen akciğer hacimlerinde yaşa bağlı geriatrik değişiklikler ve ilişkili etmenler
Age dependent geriatric changes in lung volume measured with High-Resolution Computed Tomography and related factors
Yazar: ABDULLAH UYSAL
Danışman: PROF. DR. ZELİHA FULDEN SARAÇ
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Demografi = Demography ; Geriatri = Geriatrics
Dizin: Akciğer = Lung ; Akciğer volüm ölçmeleri = Lung volume measurements ; Doz-cevap ilişkisi-radyasyon = Dose-response relationship-radiation ; Geriatri = Geriatrics ; Tomografi = Tomography ; Yaş faktörleri = Age factors

Özet:
Bu çalışma, belirlediğimiz yaş gruplarındaki hastaların, çekilmiş olan Yüksek Çözünürlüklü Bilgisayarlı Tomografi filmlerinden hesapladığımız akciğer hacimleri, vücut kitle indeksi (VKİ), vücut yüzey alanı (VYA) ve aldıkları radyasyon miktarlarının değişimlerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Radyoloji birimine bağlı bilgisayarlı tomografi (BT) cihazlarında çekilen yüksek çözünürlüklü bilgisayarlı tomografi filmi literatürde 'High-resolution computed tomography (HRCT) olarak da geçmektedir. 
Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Radyoloji Anabilim Dalı BT ünitesine 5 aylık süre içinde (15 Nisan-15 Eylül 2019)  başvuran hastaların görüntüleri ve bilgileri retrospektif olarak incelenmiştir. Toplanan verilerin istatistiksel analizleri IBM SPSS Statistics 25.0 (IBM SPSS Statistics for Windows, Version 25.0. Armonk, NY: IBM Corp.) paket programı kullanılarak yapılmıştır.
Toplamda 274 (136 kadın, 138 erkek)  hasta çalışmaya dahil edildi. Çalışmaya alınanlar; kadın ve erkek cinsiyette 18-39 yaş arası (27 / 26 kişi), 40-64 yaş (66-59 kişi),  65≤ yaş (43 / 53 kişi) olarak gruplara ayrıldı. Çalışmaya dahil edilenlerin VKİ, VYA, BT'de HRCT film çekilenlerin görüntülerinden akciğer hacimleri ve alınan radyasyon miktarları hesaplanmıştır. 
Solunum fonksiyon testinde kullanılan spirometre cihazı akciğerlerin toplamına giren havanın hacmini ölçmektedir. Yaptığımız çalışmada akciğer hacminin toplamının yanında sağ ve sol akciğer hacimlerini ayrı ayrı ölçmekteyiz. Bulgularımızda ölçmüş olduğumuz akciğer hacimlerinde artan yaş ile birlikte azalma olduğu gözlenmiştir. VKİ artarken, akciğer hacimlerindeki azalma dikkat çekicidir. Hastaların azalan akciğer hacimlerine karşın BT çekim esnasında aldıkları radyasyon miktarında artış gözlenmiştir.

Abstract:
This research has been conducted to specify the lung volume measured by High Resolution Computed Tomography (HRCT), Body Mass Index (BMI), Body Surface Area (BSA) and the changes in the amount of radiation to which specific age group patients are exposed to. High Resolution Computed Tomography film taken by computed tomography (CT) equipments in the Radiology Department is also known as High Resolution Computed Tomography in literature.
The retrospective images and data of patients applying to Ege University Medical Faculty Hospital, Department of Radiology, CT Unit have been examined for five months. Statistical analysis of collected data is made using IBM SPSS Statistics for Windows, Version 25.0. Armonk, NY: IBM Corp. packaged software programme.
The survey consists of 274 patients (136 women, 138 men). Of the patients, 27 aged 18-39, 66 aged 40-64,  43 aged 65≤  are women and 26 aged 18-39, 59 aged 40-64 and 53  aged 65≤ are men. For all patients lung volume and amount of radiaton exposed have been calculated using BMI, BSA, CT in HRCT images. 
Spirometer used for pulmonary function test measures  the total volume of air inhaled. In our study,  besides the total lung volume, we are measuring the right and left lung volumes seperately.  We have observed that there is a decrease in lung volume with increasing age. It is worth noticing that as BMI increases lung volume decreases. Despite the reduced lung volume, we have monitored an increase in the amount of radiation patients are exposed during their CT imaging.