Çam kese böceğinin (Thaumetopoea wilkinsoni tams, 1924 (Lepıdoptera: notodontidae)) son larva evresinin bir yıllık dönemdeki erginleşme başarısı
The successful development of the final larval stage of the pine processi̇onary mont (Thaumetopoea wilkinsoni tams, 1924 (Lepidoptera: notodontidae)) over a one-year peri̇od.
Yazar: SELİN DENİZLİ
Danışman: DOÇ. DR. AKİF KETEN
Düzce Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Bu çalışmada Türkiyedeki çam ağaçlarına zarar veren Çam kese böceğinin
(Thaumetopoea wilkinsoni) tırtıldan pupaya ve pupa evresinden sonra ergin dönemine
geçişinde boyutları ve ağırlıklarının etkisi olup olmadığı karşılaştırılmış ve incelenmiştir.
Batı Karadeniz Bölgesindeki Düzce ilinde bulunan Düzce Üniversitesi kampüsünden
Nisan ayında, böceğin toprağa girmek için kesesini terk ettiği dönemde tırtıllar
toplanmıştır. Düzce Üniversitesi laboratuvarında Çam kese böceklerinin larva ve ergin
dönemlerindeki ağırlık ve boyları ölçülmüştür. ÇKB tırtılları ağırlıklarına göre Küçük
boy (<0-0,600 gr), Orta boy (0,601-0,900 gr) ve Büyük boy (>0,900 gr) olarak gruplara
ayrılmıştır. Pupa oluşturmak için toplanan ÇKB' ne ait 5. gömlekteki tırtıllarından toplam
300 bireyin ortalama ağırlığı 0,752 gr ± 0,214 ve ortalama boyu da 3,12 cm ± 0,42 olarak
hesaplanmıştır. Küçük olarak gruplandırılan tırtılların ortalama boyu 2,72 cm ± 0,29 ve
ortalama ağırlığı 0,515 gr ± 0,071, orta olarak gruplandırılan tırtılların ortalama boyu 3,13
cm ± 0,22 ve ortalama ağırlığı 0,740 gr ± 0,094, büyük olarak gruplandırılan tırtılların
ortalama boyu 3,53 cm ± 0,26 ve ortalama ağırlığı 1,001 gr ± 0,063 olarak hesaplanmıştır.
Her gruptan 90 larva olmak üzere 270 larva ayrıca kontrol amaçlı rastgele seçilen 30 larva
gruplandırılmadan tartılmış ve uzunlukları mm olarak ölçülmüştür. K1, K2, K3, O1, O2,
O3, B1, B2, B3, Kontrol olmak üzere 10 adet deney ortamına bırakılmış ve toprağa
girişleri takip edilmiştir. Toprağa girme zamanı başlangıç kabul edilerek (Nisan sonu)
Eylül ayının sonuna kadar ergin evreye geçişi gözlemlenmiştir. Pupa olmak üzere toprak
altına giren larvaların tamamı başarılı krizalit olamamıştır. Toplam 300 larvanın 175 adeti
(%58) pupa evresine geçmiştir. Bu oran orta büyüklükteki grupta en fazla (%66) iken
Kontrol grubunda en az (%33) olmuştur. Düzce ilinde Çam kese böceğinin ilk ergin çıkışı
16 Temmuz tarihinde görülmüştür. 1 Ağustos'ta son ÇKB ergininin pupadan çıktığı tespit
edilmiştir. Toprağa pupa oluşumu sağlamak için konulan 300 larvadan 38 adet ergin ilk
yıl için elde edilmiştir. Ergin olma başarısı ilk yıl için %13'tür. 10 adet küçük grubunda,
14 adet orta grubunda, 11 adet büyük grubunda ve 3 adet kontrol grubundan ergin çıkışı
tespit edilmiştir. Zararlının ilk yılında en çok (0,601-0,900 gr) orta olarak ifade ettiğimiz
ağırlıktaki ÇKB'nin ergin döneme geçtiği görülmüştür.

Abstract:
In this study, the effect of the size and weight on the transition from larva to pupa and
from pupa to the adult stage of the Pine Processionary Moth (Thaumetopoea wilkinsoni),
which damages pine trees in Turkey, has been compared and examined. In April, larvae
were collected from the campus of Düzce University located in the Düzce province of the
Western Black Sea Region, during the period when the larvae left their silk nests to enter
the soil. In the laboratory of Düzce University, the weights and lengths of the larval and
adult stages of the Pine Processionary Moth were measured. The Pine Processionary Moth
larvae were grouped based on their weights as Small (<0-0.600 g), Medium (0.601-0.900
g), and Large (>0.900 g). The average weight of 300 individuals collected from the 5th
instar larvae of the Pine Processionary Moth for pupation was calculated as 0.752 g ±
0.214, and the average length was 3.12 cm ± 0.42. The average length of the larvae
classified as Small was 2.72 cm ± 0.29, and the average weight was 0.515 g ± 0.071. The
average length of the larvae classified as Medium was 3.13 cm ± 0.22, and the average
weight was 0.740 g ± 0.094. The average length of the larvae classified as Large was 3.53
cm ± 0.26, and the average weight was 1.001 g ± 0.063. In addition to 90 larvae from
each group, a total of 270 larvae were randomly selected and weighed without grouping,
and their lengths were measured in millimeters. Ten experimental environments, labeled
as K1, K2, K3, O1, O2, O3, B1, B2, B3, and Control, were established, and their entry
into the soil was monitored. The time of entering the soil was considered as the start (end
of April), and the transition to the adult stage was observed until the end of September.
None of the larvae that entered the soil to pupate were successful in becoming pupae. Out
of the total 300 larvae, 175 of them (58%) transitioned to the pupal stage. This ratio was
highest in the Medium-sized group (66%) and lowest in the Control group (33%). In
Düzce province, the first emergence of the Pine Processionary Moth adults was observed
on July 16th, and the last emergence from the pupa was detected on August 1st. Out of
the 300 larvae placed in the soil for pupation, 38 adults were obtained in the first year.
The success rate of becoming an adult in the first year was 13%. Adult emergence was
observed in 10 individuals from the Small group, 14 individuals from the Medium group,
11 individuals from the Large group, and 3 individuals from the Control group. It was
observed that in the first year of the pest, the Pine Processionary Moth with a weight
categorized as Medium (0.601-0.900 g) had the highest rate of transitioning to the adult
stage.