Akdeniz üniversitesi tıp fakültesi tıpta uzmanlık öğrencilerinin genel empati düzeyleri ile hekimlik empati becerilerinin karşılaştırılması
Comparison of the general empathy levels and medical empathy skills ofmedical expertise students of akdeniz university medical faculty
Yazar: ÖZGE FATMA MENGİ BAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MELAHAT AKDENİZ
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Doktorlar = Physicians ; Empati = Empathy ; Empatik beceri = Empathic skill ; Tıp eğitimi = Education-medical ; İntörnlük ve asistanlık = Internship and residency

Özet:
Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıpta Uzmanlık Öğrencilerinin Genel
Empati Düzeyleri İle Hekimlik Empati Becerilerinin Karşılaştırılması
Bu çalışmanın amaçları; 1) tıpta uzmanlık eğitimi yapan hekimlerde klinik
empati düzeylerinin saptanması; 2) hasta-hekim iletişiminde ve sağlık hizmeti
sunumunun kalitesinin artırılmasında çok önemli bir yere sahip olan empatinin
uzmanlık eğitimi boyunca değişiminin değerlendirilmesidir.
Kesitsel tipte planlanan çalışmanın evrenini Akdeniz Üniversitesi Tıp
Fakültesi'nde öğrenim göre tıpta uzmanlık öğrencileri oluşturmuştur. Araştırma
kapsamında, Dahili ve Cerrahi Tıp Bölüm Başkanlıklarında yer alan Anabilim
Dallarında uzmanlık eğitimi gören 1-4. yıl asistanı hekimlerden, her uzmanlık
senesinden en az 30'ar kişi (5.sene asistanlardan 10'ar kişi) olmak üzere toplam 262
asistan hekime ulaşılmıştır. Veriler, 01.09.2019 – 31.12.2019 tarihleri arasındaki 4
aylık sürede araştırmaya katılmaya gönüllü olan hekimlere yüz yüze anket
görüşmesi yoluyla uygulanarak toplanmıştır.
Araştırmaya toplam katılan 262 kişi katılmıştır. Toronto Empati Ölçeği
(TEÖ) puan ortalaması 52,08±6,16; Jefferson Empati Ölçeği (JSPE-HP) puan
ortalaması ise 74,75±9,85 olarak bulunmuştur. TEÖ puanlarının kadınlarda
erkeklere göre, 35 yaş ve üzeri hekimlerde 24-29 yaştakilere göre, 4 ve 5. yılındaki
asistan hekimlerde 1 ve 2. yılındaki hekimlere göre istatistiksel olarak anlamlı
derecede daha yüksek olduğu saptanmıştır. JSPE-HP puanlarının ise, 35 yaş ve
üzeri hekimlerde 24-29 yaştakilere göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha
yüksek olduğu saptanmış olup, asistanlık yılına göre anlamlı bir fark
saptanmamıştır. TEÖ puanlarının, dahili uzmanlık alanında yer alan, son 1 yıl
içerisinde olumsuz bir olay yaşayan asistan hekimlerde, cerrahi uzmanlık alanında
yer alan ve olumsuz bir olay yaşamayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı
derecede daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Buna karşın JPSE-HP puanlarının
ise; dahili uzmanlık alanında yer alan, çalışma ortamından memnun olan, haftalık
çalışma saati 40 saat ve altında olan, kendisinin kronik bir hastalığı bulunan asistan
hekimlerde, bulunmayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek
olduğu saptanmıştır. Her iki ölçek (TEÖ ve JSPE-HP) puanlarının da asistanlığı
süresince hasta veya hasta yakınları tarafından sözlü veya yazılı olarak şikayet
edilme, mahkemeye verilme vb. bir durum yaşayan asistan hekimlerde, bu şekilde
olumsuz bir durum yaşamayanlara göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha
düşük olduğu bulunmuştur.
Asistan hekimlerde genel empati düzeyi nispeten sabit kalırken klinik empati
düzeyleri asistanlık süresi uzadıkça düşmektedir. Asistanların klinik empati
düzeylerinin düşük olması asistanlık eğitim sürecinin yeniden değerlendirilmesi ve
asistanların klinik empati düzeylerini artıracak girişimlerin planlanması gerektiğini
göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Empati, Tıpta Uzmanlık Öğrencisi

Abstract:
Comparison of the General Empathy Levels and Medical Empathy Skills of
Medical Expertise Students of Akdeniz University Medical Faculty
The objectives of this study are; 1) determination of clinical empathy levels
in physicians who are trained in medicine; 2) The evaluation of the change of
empathy, which has an important place in patient-physician communication and in
improving the quality of healthcare delivery, throughout the specialist education.
The universe of this study, which is planned in cross-sectional type, was
composed of medical specialty students studying at Akdeniz University Faculty of
Medicine. Within the scope of the research, from the first to fourth year assistant
physicians, at least 30 from each specialty year (10 from the assistants in the 5th
year, n= 262), who are studying specialty in the Departments of Internal and
Surgical Medicine Departments participated in this study. The data were collected
by applying face-to-face questionnaires to physicians who volunteered to
participate in the study in the 4-month period between 01.09.2019 - 31.12.2019.
The mean age of assistant physicians (n = 262) participating in the study was
28.19±2.92 years, while 51.1% were women, 37.8 were married and 13.7% had at
least one child. The Toronto Empathy Scale (TES) score average was 52.08±6.16,
while the Jefferson Empathy Scale (JSPE-HP) score average was 74.75±9.85. The
scores of TEO were statistically significantly higher in females than males, in
physicians aged 35 and over compared to those aged 24-29, in physicians assistant
at 4 and 5 years compared to physicians at 1 and 2 years. JSPE-HP scores were
found to be statistically significantly higher in physicians aged 35 and over than
those aged 24-29, and there was no significant difference compared to the assistant
year. It was found that the scores of TES were statistically significantly higher in
resident physicians who were in the internal branch, who had a negative event in
the last 1 year (death, disease, divorce, etc.) compared to those who were in the
surgical branch and did not experience a negative event. On the other hand, JPSE
scores were found that the assistant physicians, who are in the internal branch, are
satisfied with the working environment, have a weekly working time of 40 hours or
less, and who have a chronic disease, were statistically significantly higher than
those who did not. It was found that both scale (TEÖ and JSPE-HP) scores were
statistically significantly lower for assistant physicians who have had a situation of
complaints verbally or in writing by the patient or his relatives, to be brought to
court, etc. during his assistant, than those who did not experience such a negative
situation.
While general empathy level remains relatively constant in assistant
physicians, clinical empathy levels decrease as the assistant physicians period
increases. The low level of clinical empathy of the assistants indicates that the
assistant training process should be re-evaluated and initiatives should be planned
to increase the clinical empathy levels of the assistants.
Key Words: Empathy, Specialist Student in Medicine