Anormal uterin kanaması bulunan postmenopozal kadınlarda karaciğer sirozu ve siroz nedeniyle yapılan karaciğer transplantasyonunun endometrium histolojisi üzerine olan etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of liver cirrhosis and liver transplantation due to cirrhosis on endometrial histology in postmenopausal women with abnormal uterine bleeding.
Yazar: HÜMEYRA SAĞCAN
Danışman: DOÇ. DR. İBRAHİM KALE
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / İstanbul Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology

Özet:
Amaç: Anormal uterin kanaması olan postmenopozal kadınlarda karaciğer sirozu ve siroz nedeniyle yapılan karaciğer transplantasyonunun endometrium histolojisi üzerine etkisini incelenmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışma tek merkezli, retrospektif kohort çalışmasıdır. 01 Ocak 2017 ve 31 Aralık 2023 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum bölümüne postmenopozal kanama şikayeti ile  başvuran hastaların endometrial biyopsi sonuçları geriye dönük olarak incelendi. Çalışma grubunu daha önce siroz tanısı alan 54 hasta ve kontrol grubunu anormal uterin kanamaya sebebiyet verecek herhangi bir ek hastalığı bulunmayan 475 hasta oluşturdu. Bu iki grup endometrial biyopsi sonuçları açısından karşılaştırıldı.
Çalışma grubu daha sonra siroz tanısı alan karaciğer transplantasyonu yapılmayan 28 kişi ve siroz nedeniyle karaciğer transplantasyonu yapılan 26 kişi olarak iki alt gruba ayrıldı. Çalışma alt grupları ve kontrol grubu endometrial biyopsi, yaş, vücut kitle indeksi (VKİ), menopoz süresi, siroz tanısı ve karaciğer transplantasyonu üzerinden geçen süre açısından karşılaştırıldı.
Bulgular: Kontrol grubu ve siroz grubu yaş, VKİ ve ultrasonda ölçülen endometrium kalınlığı açısından benzerken, menopoz süresi siroz grubunda kontrol grubuna göre anlamlı olarak daha uzundu (p=0,806, p=0,605, p=0,074, p=0,012, sırası ile). Endometrial biyopsi sonuçları açısından proliferatif veya sekretuar endometrium görülme oranı siroz grubunda anlamlı olarak daha azdı (p=0,04). Endometrial polip, kronik endometrit, atrofik endometrium, endometrial hiperplazi ve endometrium kanseri açısından iki grup da benzerdi (p<0,05). 
Yaş, VKİ ve menopoz süresi açısından karaciğer transplantasyonu yapılmış siroz grubu, karaciğer transplantasyonu yapılmamış siroz grubu ile kontrol grubu benzerdi (p<0,05). Endometrial biyopsi sonuçları açısından proliferatif veya sekretuar endometrium oranı en yüksek kontrol grubundayken; bunu sırası ile transplantasyon yapılmış siroz grubu ve transplantasyon yapılmamış siroz grubu takip etti (p=0.046). Endometrial polip, kronik endometrit, atrofik endometrium, endometrial hiperplazi ve endometrium kanseri açısından üç grup benzerdi (p<0,05). Gruplara göre olguların ultrasonda ölçülen endometrium kalınlıkları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptandı (p=0,003; p<0,01). Farklılığın kaynağını belirlemek amacıyla yapılan ikili karşılaştırmalar neticesinde; siroz tanısı almış karaciğer transplantasyonu yapılmamış grubun endometrial kalınlıkları siroz nedeniyle karaciğer transplantasyonu yapılan grup ve kontrol grubundakilerden anlamlı yüksekti (p=0,011; p=0,003; p<0,05). 
Sonuç: Bu çalışmada, postmenopozal kanama şikayeti ile başvuran siroz tanılı kadınların ve siroz tanısı almamış kadınların endometrial biyopsi sonuçları benzer bulunmuştur. Siroz patogenezinde östrojen kliresinde disfonksiyon geliştiği bilinmektedir. Ancak sirozun endometrial hiperplazi veya endometrium kanseri üzerindeki etkileri henüz belirsizliğini korumaktadır.
Olgu sayısının artırılması ve olguların uzun dönemli takipleri ile daha anlamlı sonuçların elde edilmesi muhtemeldir.

Abstract:
Aim: We aimed to investigate the effect of liver cirrhosis and liver transplantation due to cirrhosis on endometrial histology in postmenopausal women with abnormal uterine bleeding.
Materials and Methods: The study is a single-center, retrospective cohort study. Endometrial biopsy results of patients who applied to the Department of Gynecology and Obstetrics of Ümraniye Training and Research Hospital with complaints of postmenopausal bleeding between January 1, 2017, and December 31, 2023, were examined retrospectively. The study group consisted of 54 patients previously diagnosed with cirrhosis, and the control group consisted of 475 patients who did not have any additional disease that would cause abnormal uterine bleeding. These two groups were compared in terms of endometrial biopsy results.
The study group was then divided into two subgroups: 28 people diagnosed with cirrhosis who did not undergo liver transplantation, and 26 people who underwent liver transplantation due to cirrhosis. Study subgroups and control groups were compared in terms of endometrial biopsy, age, body mass index (BMI), duration of menopause, cirrhosis diagnosis, and time since liver transplantation.
Results: While the control group and the cirrhosis group were similar in terms of age, BMI, and endometrial thickness measured by ultrasound, the duration of menopause was significantly longer in the cirrhosis group than in the control group (p = 0.806, p = 0.605, p = 0.074, and p = 0.012, respectively). In terms of endometrial biopsy results, the incidence of proliferative or secretory endometrium was significantly lower in the cirrhosis group (p = 0.04). Both groups were similar in terms of endometrial polyps, chronic endometritis, atrophic endometrium, endometrial hyperplasia, and endometrial cancer (p<0.05). 
The cirrhosis group with liver transplantation, the cirrhosis group without liver transplantation, and the control group were similar in terms of age, BMI, and menopause duration (p<0.05). In terms of endometrial biopsy results, the rate of proliferative or secretory endometrium was highest in the control group. This was followed by the transplanted cirrhosis group and the non-transplanted cirrhosis group, respectively (p = 0.046). The three groups were similar in terms of endometrial polyps, chronic endometritis, atrophic endometrium, endometrial hyperplasia, and endometrial cancer (p<0.05). A statistically significant difference was found between the endometrial thicknesses measured on ultrasound of the cases according to the groups (p = 0.003; p<0.01). As a result of pairwise comparisons made to determine the source of the difference, the endometrial thickness of the group diagnosed with cirrhosis and without liver transplantation was significantly higher than that of the group that underwent liver transplantation due to cirrhosis and the control group (p = 0.011; p = 0.003; p<0.05). 
Conclusion: In this study, the results of endometrial biopsies from women diagnosed with cirrhosis and women without cirrhosis who presented with postmenopausal bleeding problems were similar. Dysfunction in estrogen clearance is known to play a role in the pathogenesis of cirrhosis. However, the effects of cirrhosis on endometrial hyperplasia or endometrial cancer remain unclear. It is possible to obtain more conclusive results by increasing the number of cases and by following the cases over a longer period of time.