Stratejik çevikliğin işletme performansına etkisinde inovasyon yeteneği ve özümseme kapasitesinin rolü
The role of innovation capability and absorptive capacity in the effect of strategic agility on business performance
Yazar: GÖKHAN BULDUM
Danışman: PROF. DR. ALİ GÖRENER
İstanbul Ticaret Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Performans = Performance ; Stratejik çeviklik = Strategic cycling ; Özümseme kapasitesi = Absorptive capacity ; İnovasyon = Innovation ; İş performansı = Job performance ; İşletme performansı = Business performance

Özet:
Sürekli değişen ve belirsizlikler olan pazarlarda faaliyet gösteren işletmelerin, hayatta kalması, rekabet avantajı elde etmesi ve performanslarını arttırması için stratejik çeviklik kavramı ön plana çıkmaktadır. Bu kapsamda araştırmamız, İstanbul ilinde faaliyet gösteren Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletme (KOBİ) statüsündeki kuruluşlardan elde edilen verilerle gerçekleştirilmiştir. 408 farklı işletmeden; firma sahibi, genel müdür, müdür ve yetkili pozisyonunda çalışan kişilerin katılımı söz konusu olmuştur. Oluşturulan hipotezler doğrultusunda, öncelikle stratejik çevikliğin işletme performansına etkisi araştırılmış devamında ise inovasyon yeteneğinin aracı, özümseme kapasitesinin düzenleyici etkisinin bulunup bulunmadığı incelenmiştir. Uygulanmış olan anket 5'li Likert tipinde olup, demografik soularla birlikte toplamda 67 sorudan oluşmaktadır. Araştırmamız için SPSS ve AMOS istatistik programları kullanılmıştır. 
Araştırmamızda elde edilen verilerin analiz edilmesi sonucunda; stratejik çevikliğin işletme performansını olumlu etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte inovasyon yeteneğinin de işletme performansı üzerinde pozitif ve anlamlı yönde etkisi olduğu belirlenmiştir. Stratejik çevikliğin, işletme performansına etkisinde inovasyon yeteneğinin aracılık rolü analiz edildiğinde, inovasyon yeteneğinin aracılık rolünün olmadığı tespit edilmiştir. Stratejik çevikliğin işletme performansına etkisinde, özümseme kapasitesinin düzenleyici rolüne ilişkin yapılan analizler neticesinde ise özümseme kapasitesinin düzenleyici rolü olduğu görülmektedir. Analizler sonucunda elde edilen bulgularla literatürdeki bulgular arasında karşılaştırmalar yapılmıştır.

Abstract:
The concept of strategic agility comes to the fore in order for businesses operating in constantly changing and unpredictable markets to survive, gain competitive advantage and increase their performance. In this context, our research was carried out with data obtained from small and medium-sized enterprises (SMEs) operating in the province of Istanbul. From 408 different enterprises; company owner, general manager, manager and persons working in authorized positions were in question. In line with the hypotheses created, first of all, the effect of strategic agility on business performance was investigated, and then it was examined whether innovation ability had a mediating effect and absorptive capacity had a regulatory effect. The applied questionnaire is in 5-point Likert type and consists of a total of 67 questions, including demographic questions. SPSS and AMOS statistical programs were used for our research.
As a result of the analysis of the data obtained in our research; it was concluded that strategic agility positively effects business performance. In addition, it has been determined that innovation ability has a positive and significant effect on business performance. When the mediating role of innovation ability in the effect of strategic agility on business performance is analyzed, it has been determined that innovation ability does not have a mediating role. As a result of the analyzes on the regulatory role of absorptive capacity in the effect of strategic agility on business performance, it is seen that absorptive capacity has a regulatory role. Comparisons were made between the findings obtained as a result of the analyzes and the findings in the literature.