Pandemilerin (COVID-19 salgını) tıbbi cihaz sektörüne etkisi ve post pandemi için ekonomik projeksiyonlar
The impact of the pandemic (COVID-19 outbreak) on the medical device industry and economic projections for the post pandemic
Yazar: RABİYA ALTUNAY
Danışman: PROF. DR. SEZER KORKMAZ
Gazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Kurumları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration

Özet:
COVID-19 salgınının ülke ekonomileri ve ticareti üzerinde ciddi etkileri olmuştur. Pandemi ile mücadelede her ülke kendi dinamiklerine göre farklı politikalar uygulamış, bu süreçte uluslararası kurum kuruluşların aldığı küresel kararlara uymak zorunda kalmıştır. Literatürde COVID-19'un ülkelerin ekonomilerine verdiği zarar, ileri dönem etkileri ve geliştirilecek politikalar konulu araştırmalar yaygındır. 
Bu çalışmada, COVID-19 döneminde gerçekleşen tıbbi cihaz ithalat ve ihracatının ülke ekonomisine etkisi incelenmiş ve post-pandemik ekonomik projeksiyonlar yapılmıştır. COVID-19 ile ilgili veriler Sağlık Bakanlığının resmi web sitesinden, tıbbi cihaz endüstrisine ilişkin veriler ise; ITC TradeMap veritabanından alınarak, Ocak 2003-Kasım 2021 dönemini kapsayan ithalat ve ihracata ilişkin veri setinden yararlanılmıştır. Çalışmada ekonometrik analizlerden yararlanılmış ve pandemi sürecinde gerçekleşen tıbbi cihaz ticaretinin ekonomiye etkileri, sanayi üretim endeksi, döviz kuru ve enflasyon bağımsız değişkenleri bağlamında incelenmiştir. Analizler sonucu; COVID-19 döneminde, tıbbi cihaz ihracatının ekonomik büyüme ve enflasyonu artırıcı, döviz kurunu azaltıcı etkisinin olduğu; tıbbi cihaz ithalatının ise döviz kurunu artırıcı, enflasyonu azaltıcı etkisi olduğu bulunmuştur. Tıbbi cihaz ithalatının ekonomik büyümeye etkisi istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Belirsizlik ortamında ülke ekonomileri, değişkenlere beklentilerin dışında cevap verebilmektedir. Bu çalışmada da tıbbi cihaz ithalat ve ihracatının, Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYİH), sanayi endeksi, döviz ve enflasyon değişkenleri üzerinde önemli etkileri olduğu ve normal dönemde ihracatın enflasyonu düşürmesi beklenirken bu sonucun çıkmadığı görülmüştür. 
Çalışmanın 2024-2025 yılları için tıbbi cihaz ihracatı ve ithalatı öngörüsü; 2024 yılı ihracatı yaklaşık 1.64 milyar $, ithalat 1.98 milyar $ ve 2025 yılı ihracatı yaklaşık 1.58 milyar $, ithalat 1.92 milyar $ olarak sunulmuştur.

Abstract:
A negative impact of the COVID-19 pandemic has been felt by the economy and trade. Countries have responded to the epidemic with a variety of strategies, according to their own dynamics, while complying with global decisions made by international bodies. The literature is full of studies on the damage caused by COVID-19 to the economies of countries, its long-term effects and the policies to be developed.
This study aims to make post-pandemic economic projections by examining the impact of importing and exporting medical devices on the country's economy during the COVID-19 period. To do so, COVID-19 data were obtained from the official website of the Ministry of Health. Data on the medical device industry was taken from the ITC TradeMap database and the import and export dataset was used for the period January 2003-November 2021. The study used econometric analysis to examine the impact of the medical device trade on the economy during the pandemic in relation to the independent variables of industrial production index, exchange rate and inflation. The results show that during the COVID period, exports of medical devices increased the effect on economic growth and inflation and decreased the effect on the exchange rate, while imports of medical devices increased the effect on the exchange rate and decreased the effect on inflation. There is no statistically significant effect of medical device imports on economic growth. In an uncertain environment, economies can react to variables beyond those expected. This study finds that medical device imports and exports have significant effects on Gross Domestic Product (GDP), industrial index, exchange rate, and inflation variables, and while exports are normally expected to reduce inflation, this result is not observed.
The study's projections for medical device exports and imports for the years 2024-2025 are presented as exports of approximately $1.64 billion and imports of $1.98 billion in 2024 and exports of approximately $1.58 billion and imports of $1.92 billion in 2025.