Libya'nın istikrarın sağlanmasında ekonomik kalkınmanın rolü
The role of economicdevelopment in stabilising Libya
Yazar: HATİCE AYDEMİR
Danışman: PROF. DR. YELDA HATİCE ONGUN
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Uluslararası İlişkiler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Ekonomik kalkınma = Economic development ; Kalkınma = Development ; Libya = Libya ; Uluslararası ilişkiler = International relations ; Uluslararası politika = International policy ; İstikrar = Stability

Özet:
Libya'nın İstikrara Kavuşmasında Ekonomik Kalkınmanın Rolü, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2019
Tarihsel süreç içerisinde Antik Yunan, Kartaca, Roma, Arap, Osmanlı ve Avrupalı devletlerin etkisinde kalan Libya; İngiltere, ABD, Rusya, Fransa ve İtalya gibi devletlerin bölgeye yönelik planlarının olmasından dolayı bağımsızlığı Birleşmiş Milletler tarafından verilen bir ülke olmuştur. Diğer devletlerin bölgeye yönelik ilgileri neticesinde Fizan-Berka ve Trablusgarp olacak şekilde üç federasyona ayrılarak Libya İdris Senusi krallığı altında yönetilmiştir. Daha sonra federasyon sistemi kaldırılmış ve Libya tek çatı altında yönetilmeye başlanmıştır. Komşu ülke olan Mısır'ın başına Abdulnasır'ın gelmesi ve Nasırcılık hareketinin de Libya'da etkili olması İdris Senusi krallığının kansız bir devrimle son bulmasına neden olmuştur. Nasırcılık hareketinden etkilenen Kaddafi, bu devrimi gerçekleştiren komitenin başında yer almıştır. 42 yıl boyunca Kaddafi yönetiminde olan Libya, siyasi ve ekonomik baskılarının yanı sıra dış ilişkilerinde de gerginlikler gözlemlenmiştir.
Bu süreç içerisinde Kaddafi birçok kez kendisine karşı olan darbe girişimlerini bertaraf etmiştir. Ancak Tunus'ta başlayan Arap Baharı'ndan etkilenmiş ve 2011'de Bingazi'de ilk olaylar patlak vermiştir. Başta sakin bir şekilde başlayan olaylar zaman içerisinde bir iç savaşa dönüşmüştür. Bu iç savaş sonrasında ülkenin yönetimine Genel Ulusal Kongre geçmiş; ancak 2014'te Hafter'in darbe girişimi ile ülke tekrar bir krize saplanmıştır. Bu krizde ülkenin iç dinamikleri etkili olduğu kadar dış dinamiklerde etkili rol oynamaktadırlar. Bu dinamiklerin etkili rol oynamalarında siyasi ve iktisadi nedenler yatmakla beraber iktisadi nedenlerin bir adım önde olduğu tespit edilmiştir.
Bu tez çalışması ile günümüz Libya'sında istikrarın sağlanabilmesi için siyasetin mi ekonomiyi etkilediği yoksa ekonominin mi siyaseti etkilediği sorusuna cevap verilmeye çalışılarak Libya'daki durumların anlaşılması hedeflenmiştir. Yaşanan hadiselerde, Libya'nın sahip olduğu doğal kaynakların Libya'daki durumları da tetiklediği incelenmiştir. Ayrıca bu çalışmada nitel ve nicel araştırma yöntemleri kullanılarak veriler toplanmıştır.
Anahtar kelimeler: Serraj, Hafter, Ulusal Mutabakat Hükümeti, Temsilciler Meclisi, Doğal Kaynaklar

Abstract:
The Role of Economic Development in Stabilising Libya, Master's Thesis, Ankara, 2019.
Libya, which has been under the influence of Ancient Greece, Carthage, Rome, Arab, Ottoman and European states in the historical process; Their independence was granted by United Nations states such as England, USA, Russia, France and Italy, as they have plans for the region. As a result of the interest of other states in the region, Fizan-Berka and Tripoli were divided into three federations under the rule of Libya Idris Senusi kingdom. Later, the federation system was abolished and Libya began to be managed under a single roof. The fact that Abdul Nasser came to the head of the neighboring Egypt and the influence of the Nasirism movement in Libya caused Idris Senusi kingdom to end with a bloodless revolution. Gaddafi, who was influenced by the Nasserism movement, was at the head of the committee that realized this revolution. Libya, which was ruled by Gaddafi for 42 years, experienced tensions in foreign relations as well as political and economic pressures.
During this period, Gaddafi eliminated the coup attempts against him many times. However, Libya was affected by the Arab Spring that began in Tunisia and the first events erupted in Benghazi in 2011. The events, which started in a calm way at first, turned into a civil war over time. After this civil war the General National Congress passed to the country's administration; However, in 2014, Hafter's coup attempt led to a crisis in the country. In this crisis, the internal dynamics of the country play an effective role in the external dynamics as well. While political and economic reasons lie in the effective role of these dynamics, it is determined that economic reasons are one step ahead.
With this thesis, it is aimed to understand the situation in Libya by trying to answer the question of whether politics affects the economy or whether the economy affects politics in order to ensure stability in present-day Libya. In the events, it was examined that the natural resources of Libya triggered the situations in Libya. In addition, qualitative and quantitative research methods were used to collect data.
Key Words: Serraj, Haftar, the General of National Accord, the House of Representatives, Natural Resources