Karpal tünel sendromlu hastalarda kompresyon şiddeti ile klinik,antropometrik, radyografik ve ultrasonografik olarak değerlendirilen 
 
lokal faktörlerin ilişkisi
Relation of local factors evaluated as compression severity, clinical, anthropometric, radiographic and ultrasonographic in carpal tunnel syndrome patients
Yazar: CUMA UZ
Danışman: DOÇ. DR. EBRU KARACA UMAY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim Ve Araştırma Hastanesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Antropometri = Anthropometry ; Elektrofizyoloji = Electrophysiology ; Karpal tünel sendromu = Carpal tunnel syndrome ; Radyografi = Radiography ; Sinir sıkışma sendromları = Nerve compression syndrome ; Ultrasonografi = Ultrasonography

Özet:
ÖZET

UZ C.Karpal Tünel Sendromlu Hastalarda Kompresyon Şiddeti İle Klinik, Antropometrik, Radyografik Ve Ultrasonografik Olarak Değerlendirilen Lokal Faktörlerin İlişkisi

S.B. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Kliniği Uzmanlık Tezi, Ankara 2017.

Amaç:

Çalışmamızda; karpal tünel sendromlu (KTS) hastalarda farklı seviyede kompresyon seviyeleri ile; klinik, antropometrik, radyografik ve ultrasonografik yöntemlerle değerlendirilen eli etkileyebilecek lokal faktörlerin ilişkisinin araştırılması amaçlandı

Materyal ve Metod:

Çalışmaya; 18-80 yaş arası ellerinde ağrı, uyuşma ve güçsüzlük gibi şikayetler ile KTS ön tanısı konularak ile elektrofizyoloji laboratuvarımıza yönlendirilen ve elektrofizyolojik inceleme yöntemi ile KTS tanısı alan 97 hastaya ait 194 el dahil edildi.

Hastaların yaş, cinsiyet, eğitim durumu, meslek, dominant el, etkilenen el, boy, kilo değerleri ile vücut kitle indeksini (VKİ) içeren demografik özellikleri kaydedildi.

Klinik değerlendirmede; hastalar ağrı, parestezi, güçsüzlük ve ince motor hareketlerde beceriksizlik olarak mevcut semptomları, semptomların zamanı ve süresi, semptomları artıran ve azaltan faktörler kaydedildi. Semptom şiddeti; "yok", "hafif", "orta", "şiddetli" ve "çok şiddetli" olarak 5'li Likert ölçeği ile değerlendirildi. Hastaların semptomlarına göre KTS klinik evresi kaydedildi.

Hastaların fizik muayene bulgularından eklem hareket açıklığı ölçümü, yüzeyel ve ağrı duyusu ile sabit 2 nokta ayrımı, Tinnel ve Phalen testi pozitifliği ölçüm sonuçları kaydedildi.

Kas etkilenimini değerlendirmek için, kavrama güçleri Jamar el dinanometresi ile ölçüldü. . Parmak kavrama üç ayrı pozisyonda (lateral, palmar, parmak ucu) pinçmetre ile değerlendirildi. Hastanın fonksiyonel yetersizlik ve semptom ciddiyeti Türkçe geçerlilik ve güvenilirliliği yapılmış, Fonksiyonel durum ölçeği (FDÖ) ve Boston semptom ciddiyet ölçeği (BSCÖ) ile değerlendirildi.

Antropometrik değerlendirmede; el uzunluğu, el oranı , 1. web aralığı mesafesi ve açısı ölçüldü. Hastaların palmar distal el bilek seviyesinden 3. parmak ucuna kadar ölçülerek el uzunluğu, 2. ve 5. metakarp başları hizası arası ölçülerek palmar genişlik düzeyleri belirlendi ve el uzunluğuna palmar genişliğin bölünmesi ile el oranı cm cinsinden hesaplandı.

Radyografik değerlendirmede; karpal arkların durumu, osteoartrit ve süperpozisyon varlığı bakıldı. Hastaların her iki el posterioanterior (PA) grafisi çekilerek Mann ve Gilula tarafından tanımlanan 3 ark değerlendirildi. Yine hem PA hem lateral grafi ile 1. KMK eklemdeki osteoartritik değişiklik varlığı ve lateral grafi ile radius, skafoid, lunatum ve capitatum akslarının paralel olup olmadığı, süperpozisyon varlığı değerlendirildi. Osteoartrit var ya da yok olarak, süperpozisyon veya aks bozukluğu var veya yok olarak değerlendirildi.

Ultrasonografik değerlendirmede; proksimal ve distal median sinir alanları ölçüldü, ayrıca el bilek deri kalınlığı (EBDK), 1. ve 2. parmakların birleşim yerinden web aralığı deri kalınlığı (WADK) 3 kez ölçülerek cm cinsinden ortalamaları kaydedildi.

Hastalar ENMG değerlendirme sonuçlarına göre sinir, "hafif KTS: grup 1","orta derecede KTS: grup 2" ve "ağır derecede KTS: grup 3" olarak 3 gruba ayrıldı.

Gruplar arasında klinik, antropometrik, radyografik ve ultrasonografik değerlendirme parametreleri karşılaştırıldı.

Bulgular

Çalışmaya alınan 97 hastanın yaş ortalaması 51.37yıl, hastaların 90'ı (%92.8) kadın, 7'si (%7.2) erkek idi. Hastaların tamamında (n=97, %100) bilateral el tutulumu vardı.

Hastaların klinik değerlendirmesinde; semptomları sorgulandığında 182'sinde (%93.8) ağrı, 174'ünde (%89.6) parestezi, 133'ünde (%68.5) güçsüzlük ve 132'sinde (%68 ) beceriksizlik mevcuttu. Hastaların ortalama semptom süresi 24.36±30.59 ay idi. KTS klinik evre ortalaması 2.92 olarak bulundu. Hastaların FDÖ skoru ortalaması 19.59±6.88, BSCÖ ortalaması ise ortalama 27.64 ±8.67 idi.

Antropometrik ve radyografik değerlendirmesinde ise; ortalama el uzunluğu 17.64 cm, palmar genişlik 8.57 cm, el oranı 2.07 cm, 1. web açısı 35.26°, 1. Web aralık mesafesi 4.13 cm olarak saptandı. Birinci ark bozukluğu olan hasta el sayısı 42 (%21.6) iken, 2. ark bozukluğu 61 (%31.4), 3. ark bozukluğu ise 93(%47.9) elde bulundu. Birinci KMK ekleminde osteoartritik değişiklik olan hasta el sayısı 149 (%76.8), süperpozisyon yada dislokasyon olan hasta el sayısı 29 (%14.9) olarak saptandı.

Ultrasonografik olarak değerlendirmede; proksimal median sinir alanı ortalama 0.11cm2, distal median sinir alanı ise 0.12 cm2 olarak saptandı. El bilek deri kalınlığı ortalama 0.11 cm, 1. Web alanı deri kalınlığı ise 0.10 cm olarak ölçüldü.

Hastaların ortalama median sinir amplitüdü 32.40±27.66 µV, duysal iletim hızı ortalama 33.33±25.62 metre/sn, motor amplitüdü 8.99±3.93 mV, ve distal motor latansı ise 4.04±1.11milisaniye olarak ölçüldü.

Hastaların ENMG ile ölçülen kompresyon şiddetine göre, 74 (%38.1) el hafif KTS (grup 1), 109 (%56.2) el orta derecede KTS (grup 2), 11 (%5.7) el ise ağır derecede KTS (grup 3) olarak gruplandırıldı.

Karşılaştırmalar sonucunda;

1- Klinik değerlendirme olarak; KTS klinik evresinin elektrofizyolojik evre ile pozitif yönlü ilişkili olduğu, FDÖ skorları bakımından hafif ve orta kts grupları arasında anlamlı farklılık olmadığı fakat bu iki grubun skorlarının ağır KTS'ye göre anlamlı düşük olduğu bulundu.Yine BSCÖ skorlarında; hafif KTS grubunda orta ve ağır KTS gruplarına göre anlamlı düşük olduğu, orta ve ağır KTS'li gruplar arasında ise farkın anlamlı olmadığı saptandı.

2- Antropometrik olarak; Birinci web aralığı açısı bakımından her üç grup arasında KTS şiddeti ile korele negatif bir ilişki saptandı.

3- Ultrasonografik olarak; 1. web alanı deri kalınlığının hafif ve ağır KTS'li grup arasında anlamlı farklılık oluşturduğu bulundu.

4- Radyografik değerlendirme ile elektrofizyolojik kompresyon şiddeti arasında ise ilişki olmadığı saptandı.

5- Regresyon analizi sonucunda; KTS klinik evrelemesi, BSCÖ skorları ve 1. web açısı ölçümünün KTS şiddetini göstermede etkili faktörler olduğu gösterildi.

Sonuç:

Çalışmamızın sonucunda; KTS klinik evrelemesi tüm kompresyon şiddeti evreleri ile iyi korelasyon gösterdiği, BSCÖ ile değerlendirilen semptom şiddeti ise; hafif vakalardan orta ve ağır vakaların ayrımında etkili olduğu için pratikte kullanılabilecek klinik değerlendirme yöntemleridir. Ek olarak; 1. web aralığı açısının azalmasının da, kompresyon şiddetini göstermede etkili bir yöntem olarak kullanılabileceğini düşünüyoruz.

Anahtar Kelimeler: Karpal tünel sendromu, elektrofizyoloji, antropometri, ultrasonografi

Abstract:
SUMMARY

UZ C. Relation of Local Factors Evaluated as Compression Severity, Clinical, Anthropometric, Radiographic and Ultrasonographic in Carpal Tunnel Syndrome Patients

Ministry of Health Faculty of Health Science Dışkapı Yıldırım Beyazıt Training and Research Hospital, Physical Medicine and Rehabilitation Clinic Dissertation, Ankara 2017.

Objective:

In our study; With different levels of compression levels in patients with carpal tunnel syndrome (CTS); clinical, anthropometric, radiographic and sonographic may affect manually assessed by methods aimed to investigate the relationship between local factors

Method :

The study included 18-80 aged 194 hands of 97 patient having pain,numbness and weakness with pre-diagnosis CTS directed our electrophysiological laboratory,diagnosed by electrophysiological examination method.

Demographic characteristics including age, gender, educational status, occupation, dominant hand, affected hand, height, weight, and body mass index (BMI) of the patients were recorded.In clinical evaluation; Patients were noted for pain, paresthesia, weakness and incompetence in fine motor movements, factors that increase and decrease symptoms, time and duration of symptoms. Symptom severity; were evaluated with a 5-point Likert scale of "no", "mild", "moderate", "severe" and "very severe". The clinical course of the CTS was recorded according to the symptoms of the patients.

Measurements of joint motion range, physical and pain sensation, fixed 2-point separation, Tinnel and Phalen test positivity measurements were recorded from the physical examination findings of the patients.

To assess muscle involvement, grip strength was measured by the Jamar hand dynamometer. . The finger grip was evaluated with pinchmeter in three different positions (lateral, palmar, fingertip). The patient's symptom severity and functional impairment Turkish validity and reliability made Functional Status Scale (FDÖ) and Boston symptom severity scale (BSSS) were evaluated.

In anthropometric evaluation; Hand length, hand ratio, 1. web range and angle were measured. Patients were measured from palmar distal wrist level to 3rd finger to measure hand length, palmar width levels between 2nd and 5th metacarpal heads and palm width divided by hand length and hand ratio in centimeters.

On radiographic evaluation; Status of carpal arches, presence of osteoarthritis and superposition. A posterioanterior (PA) graphy of both hands of the patients was taken and 3 arcs defined by Mann and Gilula were evaluated. Both PA and lateral radiography were also used to assess the presence of osteoarthritic changes in the

first BMD joint, and whether lateral, lateral, and radial, scaphoid, lunatum, and capitatum axes were parallel or superposed. Osteoarthritis was assessed as presence or absence of superposition or axial impairment.

Ultrasonographic evaluation; Proximal and distal median nerve areas were measured and wrist skin thickness (EBDK) was measured 3 times from the junction of the 1st and 2nd fingers to the web area skin thickness (WADK), and averages in centimeters were recorded.

Patients were divided into 3 groups according to ENMG evaluation results as nerve, "mild CTS: group 1", "middle CTS: group 2" and "severe CTS: group 3".

Clinical, anthropometric, radiographic and ultrasonographic evaluation parameters were compared among the groups

Results:

The mean age of the 97 patients studied was 51.37 years, 90 (92.8%) of the patients were female and 7 (7.2%) were male. Bilateral hand involvement was present in all of the patients (n = 97, 100%).

In the clinical evaluation of patients; 182 (93.8%) had pain, 174 (89.6%) paresthesia, 133 (68.5%) weakness and 132 (68%) incompetence when symptoms were questioned. Mean symptom duration of the patients was 24.36 ± 30.59 months. The mean clinical stage of the CTS was found to be 2.92. The mean FDG score of the patients was 19.59 ± 6.88, and the mean BSCT was 27.64 ± 8.67.

In the anthropometric and radiographic evaluation; The average hand length was 17.64 cm, the palmar width was 8.57 cm, the hand ratio was 2.07 cm, the first web angle was 35.26 °, and the first web distance was 4.13 cm. The number of the patients with the first arthritis was 42 (21.6%) while the second arthritis was 61 (31.4%) and the third arthritis was 93 (47.9%). The number of patients with osteoarthritic changes in the first KMK joint was 149 (76.8%) and the number of patients with superposition partial dislocation was 29 (14.9%).

Ultrasonographic evaluation; The mean proximal median nerve area was 0.11 cm2, and the distal median nerve area was 0.12 cm2. The wrist skin thickness was measured as 0.11 cm and the web area skin thickness as 0.10 cm.

Mean median nerve amplitude was 32.40 ± 27.66 μV, sensory conduction velocity was 33.33 ± 25.62 meters / sec, motor amplitude was 8.99 ± 3.93 mV, and distal motor latency was 4.04 ± 1.11 milliseconds.

According to the ENMG-measured compression severity, 74 (38.1%) patients had hand mild CTS (group 1), 109 (56.2%) had moderate CTS (group 2) It was grouped.

As a result of the comparison

1- As clinical evaluation; There was no significant difference between the mild and moderate CTS groups in terms of FDÖ scores but it was found that the scores of these two groups were significantly lower than the severe CTS scores. İn the BSCÖ scores were significantly lower in the mild CTS group than in the moderate and severe CTS groups and the difference was not significant in the moderate and severe CTS groups.

2- Anthropometrically; In terms of the first web interval, there was a negative correlation between the severity of CTS and the correlation between all three groups.

3- Ultrasonographically; 1st skin thickness of the web area was found to be significantly different between the light and heavy CTS group.

4- There was no correlation between radiographic evaluation and electrophysiological compression severity.

5- As a result of regression analysis; The clinical staging of the CTS, BSCQ scores and the measurement of the 1st web angle were shown to be effective factors in showing the severity of CTS.

Conclusions:

As a result of our work; The symptom severity assessed by the BSCÖ is that the clinical stage of the CTS correlates well with all compression severity stages; Is a clinical evaluation method that can be used in practice because it is effective in differentiating middle and heavy cases from mild cases. In addition; We think that

the reduction of the 1st web angle can be used as an effective method of showing the severity of compression.

Key words: Carpal tunnel syndrome, electrophysiology, anthropometry, ultrasonography