Genç (18 ile 30), yetişkin (31 ile 64) ve yaşlılık (65 ve üstü) dönemlerinde kansere yakalanan hastaların hasta yakınlarında gözüken depresyon, kaygı ve umutsuzluk düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of depression, anxiety and hopelessness levels of patient relatives of patient who get cancered in young (18 to 30), adult (31 to 64) and old age (65 and old)
Yazar: MURAT KAYTANCI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU TÜRK
Haliç Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Depresyon = Depression ; Hasta yakınları = Patient nearness ; Hastalar = Patients ; Kanser hastaları = Cancer patients ; Kaygı = Anxiety ; Sosyal kaygı = Social anxiety ; Umutsuzluk = Hopelessness

Özet:
Bu çalışmanın amacı, kanser hastaların yaş aralıklarına göre hasta yakınlarındaki depresyon, anksiyete ve umutsuzluk düzeylerini bulmak, bulunan sonuçlar çerçevesinde yorum ve önerilerde bulunarak bilimsel literatüre katkıda bulunmaktır.
Araştırma, İstanbul ilinin Fatih ilçesinde bulunan İstanbul Üniversitesi Çapa Tıp Fakültesi Onkoloji Enstitüsündeki ve Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Onkoloji Anabilim Dalındaki toplam 300 kanser hastasının yakınları ile gerçekleştirilmiştir. Hasta yakınlarının depresyon düzeylerini ölçmek için Beck Depresyon ölçeği (BDÖ), anksiyete düzeylerini ölçmek için Beck Anksiyete ölçeği (BAÖ) ve umutsuzluk düzeylerini ölçmek için ise Beck Umutsuzluk ölçeği (BUÖ) ve demografik form kullanılmıştır
Araştırma sonucunda kadın hasta yakınlarındaki depresyon, anksiyete ve umutsuzluk düzeyi erkek hasta yakınlarına göre daha yüksek bulunmuştur. Her üç ölçek skoruna göre yapılan hipotez testlerinde, depresyon, anksiyete ve umutsuzluk düzeyleri açısından hasta yakınlarının yaşları arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde ilişki bulunmuştur. Hastaların yaş aralıklarına göre hasta yakınlarının Beck Depresyon Ölçek skorları arasında bir istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmamıştır (p=0,154). Hasta yakınlarının Beck Anksiyete Ölçek skorları hasta yaş aralıklarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermiştir Post-Hoc analiz sonucuna göre 65 yaş ve üstü hastaların yakınlarının Beck Anksiyete Ölçek skorları 18-30 ve 31-64 yaş arası hastaların yakınlarına göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır. Hasta yakınlarının Beck Umutsuzluk Ölçek skorları hasta yaş aralıklarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermiştir (p<0,001). Post-Hoc analiz sonucuna göre 65 yaş ve üstü hastaların yakınlarının Beck Umutsuzluk Ölçek skorları 18-30 ve 31-64 yaş arası hastaların yakınlarına göre, 31-64 yaş arası hastaların yakınlarının Beck Umutsuzluk Ölçek skorları da 18-30 yaş arası hastaların yakınlarına göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek saptanmıştır 

Anahtar Kelimeler: Anksiyete, Depresyon, Kanser, Umutsuzluk

Abstract:
The target of this study is to determine the levels of depression, anxiety and hopelessness in patient relatives according age groups of patients who got cancer, and to contribute to scientific literature by making comments and suggestions within the framework of the results. 

The study was carried out with 300 patient relatives (family, relative and friend) in Oncology Institute of Çapa Medical School and Department of Oncology of Cerrahpaşa Medical School affiliated to Istanbul University. Beck Depression Inventory (BDI) for depression level, Beck Anxiety Inventory (BAI) for Anxiety level and Beck Hopelessness Inventory (BHI) for hopelessness level were used. As a result of the study, depression, anxiety and hopelessness levels of the female patients were higher than the male patients. 

In the hypothesis tests done based on all three inventory scores, there is a statistically significant and positively relationship between ages of the patient relatives in terms of the levels of depression, anxiety and hopelessness. According to age groups of the patients, there is no statistically significant difference found between BDI scores of patient relatives (p-value=0,154). BAI scores of patient relatives based on age groups of patients shows statistically significant. According to results of Post-Hoc analysis, BAI scores of relatives (family, relative and friend) of patients 65 years and older were found to be statistically significantly higher than BAI scores of relatives of patients who are within range of age of 18-30 and 31-64.  BHI scores of patient relatives based on age groups of patients shows statistically significant difference (p-value <0,001). 

According to results of Post-Hoc analysis, BHI scores of relatives of patients 65 years and older were found to be statistically significantly higher than BAI scores of relatives of patients who are within range of age of 18-30 and 31-64. BHI scores of relatives of patients within range of age of 31-64 were found to be statistically significantly higher than BAI scores of relatives of patients who are within range of age of 18-30.

Keywords : Anxiety, Cancer, Depression, Hopelessness