Gümrük kapılarının ülkeler arası etkileşimdeki rolüne bir örnek: Gürbulak gümrük kapısı (Türkiye-İran)
An example of the interaction between countries: Gürbulak customs gate (Turkey-Iran)
Yazar: JİLA KHAKİKHOEI
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZDEMİR
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Coğrafya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Coğrafya = Geography ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Ağrı-Doğubayazıt = Ağrı-Doğubayazıt ; Ağrı-Doğubeyazıt-Gürbulak = Ağrı-Doğubeyazıt-Gürbulak ; Etkileşim = Interaction ; Gümrükler = Customs ; Sınır kapısı = Border entrance ; Sınır ticaret merkezleri = Border trading centers ; Uluslararası ticaret = International trade ; İhracat = Export ; İran = Iran ; İthalat = Import

Özet:
Gürbulak Gümrük Kapısı, Ağrı İli'ne bağlı Doğubayazıt İlçesinde yer almaktadır. İran'da Bazirgan'a (Makü-Batı Azerbaycan İli) ulaşan kapı her iki ülkenin birbirine açılan en önemli sınır kapısıdır. İlk olarak 14.03.1937 tarihinde hizmet binalarının açılışı yapılan kapı 04.09.1953 tarihli Bakanlar Kurulu kararı ile sınır kapısı özelliği kazanmıştır. Gürbulak Gümrük Kapısı ülkeler arasındaki etkileşimde önemli bir görev üstlenerek Türkiye ve İran arasındaki sınır ticareti ve sosyal etkileşimin gerçekleştiği bir koridor görevi görmektedir. Bu koridordan yolcu ve ihracat-ithalat ürünlerinin geçişi sağlanmaktadır. Karşılıklı ilişkiler ekonomik ve sosyo-kültürel bağlamda süregelen ilişkilerin daha ileri götürülmesinde hayati önem taşımaktadır. Gümrük kapısının hizmete girdiği tarihten günümüze ülke ve bölge ekonomisine önemli katkıları olmuştur. Bu katkılar arasında: yeni ticari bağlantılar kurulmasını kolaylaştırması, bölgeler arası gelişmişlik farklarının giderilmesine yardımcı olması, yöredeki yaygın işsizliğin azaltılmasına yardımcı olması, kaçakçılığı kontrol altına alması, doğal ticaret akışını kontrol etmesi, nakliyecilik, tarım, hayvancılık ve akaryakıt sektörlerini ayakta tutması gösterilebilir. İran'la olan ilişkiler henüz istenilen düzeylerde değildir. Ülkeler arasındaki çözüm bekleyen sorunların giderilerek sınır ticaretinin daha ileri seviyeye taşınması gerekmektedir.

Abstract:
Gürbulak Customs Gate, is located in Doğubayazıt, Ağrı. The gate which reaches Bazargan, in İran (Maku-West Azeribaijan Province), is the most important border crossing between the two countries. First, the border crossing was inaugurated by the Council of Minister's decision dated 09. 04. 1953 gate and gained the status of customs gate on 14.03.1937. Gürbulak Customs Gate has assumed an important role in the interaction between the two countries and functioned as a transit corridor for trade and social interactions between them.  This passage of gate is used fort the passenger and the export-import goods. Mutual relations play a vital role developing economic and socio-cultural relations. The gate has made important contributions to the economy of the coutry and the region. These contributions include new busines connections to facilitate the estabilishment of inter-regional development elimination of the differences in development reduction of unemployment in the region, control of smuggling, and the natural flow of commerce, and development of transportation, agriculture, livestock and fuel sectors. Relatons with the İran are not yet at the desired level. Border trade between the two countries should continue in a more advanced manner with the solution of the unresolved issues in border trade.