Sağlık çalışanlarının ve hastaların görüşleriyle hastane bina yönetiminin değerlendirilmesi ve bir ölçek geliştirme çalışması
The evaluation of the facility management from the perspectives of patients and healthcare professionals and a scale development study
Yazar: METİN GELMEZ
Danışman: PROF. DR. ERKAN TURAN DEMİREL
Fırat Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı / Sağlık Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; Sağlık Yönetimi = Healthcare Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Hastalar = Patients ; Hastane binaları = Hospital buildings ; Hastane yönetimi = Hospital administration ; Sağlık personeli = Health personnel ; Ölçek geliştirme = Scale development

Özet:
Yönetim bir sanattır ve bu sanatı icra etmek çok zordur. Yönetimin en zor olduğu alanlardan biri de hastanelerdir. Çünkü hastaneler kompleks yapılar olup günün 24 saati faaliyet gösteren ve birçok hizmetin koordineli bir şekilde çalışarak hizmet ürettiği mekânlardır. Bu mekânları yönetmek sağlık yöneticileri için karmaşık ve zordur. Karmaşık ve zor olan hastane binalarını en iyi şekilde yönetmek için hastane binasında ki tüm hizmetlerin koordineli bir şekilde yönetilmesi gerekmektedir.
Bu araştırmanın amacı, yöneticilerin hastaneyi bir bütün olarak görmesi ve verilen hizmetlerin en iyi şekilde yönetildiği sürdürülebilir bir hastane modeli oluşturmak, hastalar ve çalışanlara yönelik hastane bina yönetiminin değerlendirmesine yönelik bir ölçek geliştirmektir. Araştırmanın evrenini Elazığ ilinde faaliyet gösteren şehir hastanesinin çalışanları ve hastaları oluşturmaktadır. Kolayda örnekleme yöntemi ile 528 hasta ve 361 çalışana anket uygulanmıştır. Verilerin analizi için SPSS 25 ve AMOS 20 programlarından yararlanılmıştır. Madde-toplam korelasyonu, alt-üst %27 farkı, güvenilirlik analizi, keşfedici faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Hastalara uygulanan ölçek analizi sonuçlarına göre, fiziksel koşullar, acil durum ve güvenlik ve estetik koşullar olmak üzere üç boyut tespit edilmiştir. Bu üç boyutun toplam varyansı %54,94, Cronbach Alpha değeri ise 0,956 bulunmuştur. Sağlık çalışanlarına uygulanan ölçeğin analiz sonuçlarına göre, fiziksel unsurlar ve sosyal unsurlar olmak üzere iki boyut tespit edilmiştir. Bu iki boyutun toplam varyans değeri %56,02, Cronbach Alpha değeri ise 0,960 olarak hesaplanmıştır. Bu sonuçlara göre iki ölçeğin de güvenilir ve geçerli olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
Management is an art, yet it is not easy to perform smoothly. Hospitals are one of the most complex areas to manage. Hospitals, complex in their nature, are the places that operate 24 hours a day and render service by working in coordination with other departments. Managing these facilities is a complex and challenging task for healthcare administrators. In order to run complex hospital facilities efficiently, all the services in the hospital must be managed in a coordinated manner.
The aim of this research is to help managers to evaluate the hospital as a whole, to create a sustainable hospital design where the services provided are managed in the best manner, and to develop a scale for the evaluation of hospital facility management. The population of the research consists of the employees and patients of the city hospital operating in the province of Elazig. The scale was applied to 528 patients and 361 employees were selected by simple random sampling method. SPSS 25 and AMOS 20 programs were employed to analyse the data. The data obtained from the study was analysed using item-total correlation test, upper-lower 27% difference test, exploratory factor analysis and confirmatory factor analysis. According to the analysis of the scale applied to the patients, three dimensions have been identified as physical conditions, emergency and safety, and aesthetic conditions. These three factors accounted for 54.94% of the variance and the Cronbach Alpha value was found to be 0.956. According to the analysis of the scale applied to the employees, two dimensions have been identified as physical elements and social elements. These two factors accounted for 56.02% of the variance and the Cronbach Alpha value was found to be 0.960. The results showed that the scale is valid and reliable.