Ergenlerde kendine zarar verme davranışı ve intihar riskinin belirsizliğe tahammülsüzlük düzeyleri, duygu düzenleme stratejileri, sosyal duygusal davranışsal sorunlar ve ebeveyn tutumları ile ilişkisi
The relationship between self-harm behavior and suicide risk in adolescents with intolerance of uncertainty, emotion regulation strategies, social-emotional behavioral problems, and parental attitudes
Yazar: TUBA SÜRÜCÜ
Danışman: DOÇ. DR. ALPEREN BIKMAZER ; PROF. DR. VAHDETTİN GÖRMEZ
İstanbul Medeniyet Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
İntihar davranışı ergenler arasında küresel bir halk sağlığı sorunudur ve ergenlerdeki intihar davranışının yapısı karmaşıktır. İntihar davranışının altında yatan süreçleri inceleyen birçok önemli teori öne sürülmüştür ancak bu teorilerin çoğu intihar düşüncesi ile intihar girişimi arasındaki farkı ele alamadıkları için sınırlıdır. Kişilerinin intihar girişiminde bulunmasına neden olan pek çok faktör bulunmaktadır ve belirsizliğe tahammülsüzlük düzeylerinin yüksek olmasının da bu faktörler arasında yer alabileceği düşünülmektedir. Uyumsuz duygu düzenleme stratejilerine sahip olmak da ergenlerde intihar düşünceleri ve intihar girişimleri ile ilişkilendirilmiş ve aynı zamanda bu durumun öngörücülerinden biri olarak gösterilmiştir. Ayrıca yetkin olmayan ebeveyn tutumlarının intihar davranışlarıyla ilişkili olduğunu ortaya konulmuştur. Bu araştırmada, intihar girişimi olan ergenlerin belirsizliğe tahammülsüzlük düzeyleri, duygu düzenleme stratejileri ve ebeveyn tutumları açısından intihar düşüncesi olan ergenlerle karşılaştırılması ve intihar girişiminde bulunan ergenlerde intihar girişiminde bulunma sürecinde bu fenomenlerin aracı rollerinin olup olmadığının aydınlatılması amaçlanmıştır. 
Araştırma örneklemi, 15.10.2023 - 15.03.2024 tarihleri arasında Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi'ne başvuran ergenler ve ebeveynlerinden oluşmaktadır. Veri toplama araçları yarı yapılandırılmış tanısal klinik görüşme, sosyodemografik veri formu, İntihar Tarama Soruları ölçeği, Columbia İntihar Şiddetini Derecelendirme Ölçeği, Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanteri, Belirsizliğe Tahammülsüzlük Ölçeği 12, Çocuklar İçin Belirsizliğe Tahammülsüzlük İndeksi-A, Ergenler için Duygu Düzenleme Ölçeği, Anne Baba Tutum Ölçeği, Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği ve Çocuk ve Gençler İçin Davranış Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmaya yaş aralığı 12.33 ile 17.91 (yıl) arasında değişen (Ort=15.71, SS.=1.39) toplam 140 hasta dahil edilmiştir. Araştırmanın örneklemi iki gruptan oluşmaktadır. Birinci grupta intihar girişiminde bulunmuş 98 kişi, ikinci grupta ise intihar düşüncesi olan 42 kişi bulunmaktadır. Çalışmamızda intihar girişiminde bulunma ile Çocuklar İçin Belirsizliğe Tahammülsüzlük İndeksi-A toplam puanının (p<.001), BTÖ-12 toplam puanının (p=.001), uyumsuz içsel (p<.001) ve dışsal (p=002) duygu düzenleme stratejileri puanlarının yüksek olması; ebeveyn tutumlarındaki kabul / ilgi puanının ise düşük olması (p=.044) arasında anlamlı ilişki olduğu bulunmuştur. İlişkili bulunan bu fenomenlerin intihar düşüncesinden intihar girişimine geçiş sürecinde aracı model analizleri ayrı ayrı yapıldığında yüksek belirsizliğe tahammülsüzlük düzeylerinin ve uyumsuz içsel duygu düzenleme stratejilerinin intihar düşüncesinden intihar girişimine geçişte aracı etkisi olduğu tespit edilmiştir. 
Araştırmamızda elde edilen bu sonuçlar ile intihar düşüncesi olan yüksek risk altındaki ergenlerde intihar girişimini tahmin etmeye yönelik teorik modeller oluşturulmuştur. Bu modellerin ileride yapılacak araştırmalarda yeni örneklemlerle yeniden değerlendirilip geliştirilmelerinin, ergenler arasındaki intihar riskini azaltma konusunda literatüre önemli katkılar sağlayacağını düşünmekteyiz.

Abstract:
Suicidal behavior among adolescents is a global public health issue, and its nature is complex. Many significant theories have been proposed to examine the underlying processes of suicidal behavior, but most of these theories are limited as they do not address the difference between suicidal thoughts and suicide attempts. There are many factors that cause individuals to attempt suicide, and high levels of intolerance to uncertainty are thought to be among these factors. Maladaptive emotion regulation strategies have also been associated with suicidal thoughts and attempts in adolescents and have been shown to be predictors of this condition. Additionally, incompetent parental attitudes have been found to be related to suicidal behaviors. This study aims to compare the levels of intolerance to uncertainty, emotion regulation strategies, and parental attitudes between adolescents who have attempted suicide and those who have suicidal thoughts, and to elucidate whether these phenomena have mediating roles in the process of attempting suicide among adolescents who have attempted suicide.
The research sample consists of adolescents and their parents who applied to Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın City Hospital between October 15, 2023, and March 15, 2024. Data collection tools include a semi-structured diagnostic clinical interview, sociodemographic data form, Suicide Screening Questions scale, Columbia Suicide Severity Rating Scale, Self-Harm Behavior Assessment Inventory, Intolerance of Uncertainty Scale 12, Intolerance of Uncertainty Index for Children-A, Emotion Regulation Scale for Adolescents, Parental Attitude Scale, Hospital Anxiety and Depression Scale, and Child and Adolescent Behavior Assessment Scale. A total of 140 patients aged between 12.33 and 17.91 years (Mean=15.71, SD=1.39) were included in the study. The research sample consists of two groups: 98 individuals who have attempted suicide and 42 individuals who have suicidal thoughts. Our study found a significant relationship between attempting suicide and high scores on the Intolerance of Uncertainty Index for Children-A (p<.001), the IU-12 total score (p=.001), maladaptive internal (p<.001) and external (p=.002) emotion regulation strategies scores, and low acceptance/interest scores in parental attitudes (p=.044). When mediation model analyses were separately conducted for these related phenomena in the process of transitioning from suicidal thoughts to suicide attempts, it was found that high levels of intolerance to uncertainty and maladaptive internal emotion regulation strategies had a mediating effect on the transition from suicidal thoughts to suicide attempts.
With the results obtained in our study, theoretical models have been developed to predict suicide attempts in high-risk adolescents with suicidal thoughts. We believe that reevaluating and developing these models with new samples in future studies will make significant contributions to the literature on reducing suicide risk among adolescents.