Bazı bitkilerin antioksidant aktivitesinin in vitro ve in vivo araştırılması
Investigation of some plants antioxidant activities in vitro and in vivo
Yazar: TEVFİK ÖZEN
Danışman: PROF. DR. HALİL KORKMAZ
Ondokuz Mayıs Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2003
Konu: Kimya = Chemistry
Dizin: Antioksidan enzimler = Antioxidant enzymes ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Bitkiler = Plants ; İn vitro = In vitro ; İn vivo = In vivo ; İndirgeme = Reduction

Özet:
BAZI BİTKİLERİN ANTİOKSİDANT AKTİVITESININ IN VITRO VE IN VIVO ARAŞTIRILMASI ÖZET Origanum vulgare L., Thymus leucotrichus L., Origanum laevigatum L., Ocimum basüicum L., Mentha spicata L., Urtica dioica L., Satureja hortensis L., Viscum album L., Hypericum venustum Fenzl. ve Urtica pilulifera L. nin etil alkol-su ekstraktmın antioksidant aktivitesi, Tiyosiyanat Yöntemi'ne göre tayin edilmiştir. Antioksidant aktivitenin belirteci olan indirgeme gücü Oyaizu Yöntemi'ne göre tayin edilmiştir. Bitki ekstraktlannm antioksidant aktivitesi ve indirgeme gücü L-askorbik asit, a-tokoferol, bütillenmişhidroksianisol (BHA) ve bütillenmişhidroksitoluen (BHT) ile karşılaştırılmıştır. Urtica dioica L. ve BHA ve örneklere göre yüksek antioksidant aktivite ve indirgeme gücü gösterdiğinden in vivo çalışmalarda kullanıldı. In vivo çalışmada, Urtica dioica L. nin iki farklı dozunun (50 ve 100 mg/kg vücut ağırlığı) ve BHA etkisi Swiss albino karaciğerinde, faz I ve II enzimler, antioksidant enzimler, laktat dehidrogenaz (LDH), lipid peroksidasyon (LPO) ve sülfidril grupları (-SH) tayin edilmiştir. BHA ve iki farklı dozun etkisi de akciğer, böbrek ve özofagusta antioksidant ve faz II enzim aktiviteleri tayin edilmiştir. Karaciğerde, sitokrom bs (cyt bs), NADH sitokrom b5 redüktaz (cyt b$ R), gluatyon S- transferaz (GST), DT-diasosforaz (DTD), glutatyon peroksidaz (GPx), glutatyon redüktaz (GR), süperoksit dismutaz (SOD) ve katalaz (KAT) aktiviteleri uygulanan her iki dozda önemli derecede artış gözlenmiştir. Ekstrakt uygulanan her iki grupta sitokrom P450, (cyt P450), toplam sülfidril grupları (T-SH), proteik olmayan sülfidril grupları (NP-SH) ve proteik bağlı sülfidril grupları (PB-SH), LPO, NADPH sitokrom P450 redüktaz (cyt P450 R) ve LDH aktivitelerinin önemli derecede azaldığı gözlenmiştir. BHA uygulanan Swiss albino karaciğerinde LDH, cyt P450, cyt P450 R, cyt b5 R, GST, KAT ve PB-SH düzeyleri önemli derecede azalmasına karşın, cyt b5, DTD, T-SH, NP-SH, GPx, GR, SOD düzeylerinde önemli derecede artış gözlenmiştir. Uygulanan her iki doz böbrekte SOD ve KAT, akciğerde SOD, KAT ve DTD, özofagusta GST, DTD, SOD ve KAT aktivitesine etki göstermiştir. BHA uygulanan Swiss albino akciğer, böbrek ve özofagus organlarındaki antioksidant parametreler, DTD ve GST aktivitelerinde önemli derecede artış gözlenmiştir. Bu in vivo çalışmanın sonuçlan Urtica dioica L. ekstraktmın antioksidant profili ve kimyasal koruyucu potansiyeli hakkında çok önemli ipuçları gösterebilir. Anahtar Kelimeler: Bitki, antioksidant aktivite, indirgeme gücü, antioksidant enzimler, faz I ve faz II enzimler, Urtica dioica L., kimyasal koruyucu

Abstract:
INVESTIGATION OF SOME PLANTS ANTIOXIDANT ACTIVITIES IN VITRO AND IN VIVO ABSTRACT The antioxidant activity of an ethanol-water extract of Origanum vulgare L., Thymus leucotrichus L., Origanum laevigatum L., Ocimum basilicum L., Mentha spicata L., Urtica dioica L., Satureja hortensis L., Viscum album L., Hypericum venustum Fenzl. Urtica pilulifera L. was determined by the Tbiocyanate Method. The reducing power, which is an indicator of antioxidant acticity, was determined by Oyaizu Method. The antioxidant activity and..reducing power of the plant extracts were compared with L-ascorbic acid, oc-tocopherol, buthylatedhydroxyanisole (BHA) and buthylatedhydroxytoluene (BHT). As Urtica dioica L. and BHA showed higher antioxidant activitis and reducing power than those of the control and samples, they were used in vivo studies. In the in vivo studies, the effect of two different doses of (50 and 100 mg/kg body weight) Urtica dioica L. and BHA was investigated, for phase I and II enzymes, antioxidant enzymes, lactate dehydrogenase (LDH), lipid peroxidation (LPO) and sulfhydryl groups (-SH) in the liver of Swiss albino. The effect of two doses and BHA was also observed for the activities of antioxidant and phase II enzymes on the kidney, lung and forestomach of Swiss albino. The activities of cytochrome bs (cyt bs), NADH-cytochrome bs reductase (cyt bs R), glutathione S-transferaz (GST), DT-diaphorase (DTD), glutathione peroxidase (GPx), glutathione reductase (GR), superoxide dismutase (SOD) and catalase (CAT) exhibited a significant increase at both dose levels of extract treatment in the liver. Both extract treated groups were observed to lower the activity of cytochrome P450 (cyt P450), LDH, NADPH- cytochrome P450 reductase (cyt P450 R), LPO, total sulfhydryl groups (T-SH), nonprotein sulfhydryl groups (NP-SH) and protein-bound sulfhydryl groups (PB-SH) significantly. BHA treated mice showed a notable increase in levels of cyt b5, DTD, T-SH, PB-SH, GPx, GR, SOD in liver, while LDH, cyt P450, cyt P450 R, cyt b5 R, GST, NP-SH, CAT levels were reduced significantly. The extract was effective in inducing SOD and CAT in lung, SOD and CAT in lung GST, DTD, SOD and CAT in forestomach at both dose levels of treatment. BHA treated Swiss albino induced DTD, GST and all antioxidative parameters significantly in kidney, lung and forestomach. The results of the present in vivo study may indicate very important implications on the chemopreventive potentials and antioxidant profiles of Urtica dioica L. extract. Key Words: Plant, antioxidant activity, reducing power, antioxidant enzymes, phase I and phase II enzymes, Urtica dioica L., chemoprevention