Fonksiyonel güvenlik standartlarının sınav güvenliğine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of functional safety standards on exam security
Yazar: ÇAĞRI BURAK ARINÇ
Danışman: PROF. DR. ERSİN KARAMAN
Atatürk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology
Dizin: Uluslararası standartlar = International standarts

Özet:
Modern üretim düzeninde, rekabet ve kalitenin artması, maliyetlerin düşürülmesi, karmaşık üretim süreçlerinin çözülmesi ve güvenlik sorunlarının ele alınması gibi amaçlar doğrultusunda Endüstri 4.0 ortaya çıkmıştır. Bu yeni üretim paradigması, gün geçtikçe evrim geçirerek insanlığa çeşitli ihtiyaçlara uygun çözümler sunmaktadır. Ancak, bu hızlı ve çeşitli endüstriyel gelişim, zararları en aza indirmek ve verimliliği artırmak için alınması gereken önlemleri zorunlu kılmaktadır. Bu önlemler, IEC 61508 ve ISO 13849 standartları olarak bilinen fonksiyonel emniyet kavramıyla ifade edilmektedir. Fonksiyonel emniyet, aktif bir yapıdır ve bir ekipmanın veya sistemin güvenliğini otomatik olarak ek donanım ve yazılım aracılığıyla sağlar. Bu donanım veya yazılım, sistemde gerçekleşen her işlemi inceleyerek potansiyel tehlikeli durumları belirleme, önleme ve bertaraf etme yeteneklerine sahiptir. Endüstri 4.0'ın güvenli bir şekilde işlemesi için otomasyon sistemleri ve nesnelerin internetini etkili bir şekilde kullanarak tüm üretim süreçlerinde gerekli güvenliği sağlayan fonksiyonel emniyet, mevcut standartların sınav süreçleri açısından yeterli önlemleri içermediği ve bu nedenle yeni standartların oluşturulması gerektiği sonucuna varmıştır. Bu çalışmada, belirlenen fonksiyonel emniyet başlıkları üzerinde uygulanan standartların etkisi incelenmiş ve yeni öneriler ve gereksinimler belirlenmiştir.

Abstract:
In the modern production landscape, Industry 4.0 has emerged with the aim of increasing competition and quality, reducing costs, solving complex production processes, and addressing safety issues. This new production paradigm is evolving day by day to provide humanity with solutions that meet various needs. However, this rapid and diverse industrial development necessitates the adoption of measures to minimize losses and improve efficiency. These measures are expressed by the concept of functional safety, known as the IEC 61508 and ISO 13849 standards. Functional safety is an active structure that automatically provides the safety of an equipment or system through additional hardware and software. This hardware or software has the ability to identify, prevent, and mitigate potential hazardous situations by examining every process that occurs in the system. Functional safety, which provides the necessary safety in all production processes by effectively using automation systems and the internet of things for the safe operation of Industry 4.0, has concluded that the current standards do not include sufficient measures in terms of testing processes and therefore new standards need to be created. In this study, the effects of the standards applied on the determined functional safety headings have been investigated and new recommendations and requirements have been determined.