Astım ve tip 1 diyabette NK hücrelerinin sitokin yanıtı
Cytokine response of NK cells in asthma and type 1 diabetes
Yazar: ESMA ZEKİROĞLU
Danışman: DOÇ. DR. GAYE ERTEN
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İmmünoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases ; Göğüs Hastalıkları = Chest Diseases
Dizin: Astım = Asthma ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Katil hücreler-doğal = Killer cells-natural ; Sitokinler = Cytokines ; T lenfositleri = T lymphocytes

Özet:
Astım ve tip 1 diyabet Th1 ve Th2 olarak isimlendirilen CD4+ T hücre altgruplarının önemli rol oynadığı kronik inflamatuvar hastalıklardır. Astım patogenezinde daha çok Th2 hücre sitokinleri, tip 1 diyabet patogenezinde ise Th1 hücre sitokinlerinin önemli olduğu bilinmektedir. Bu hücre altgruplarından farklı Treg ve Th17 hücrelerinin de astım ve tip 1 diyabet gelişiminde rol oynadıkları düşünülmektedir. NK hücrelerinin de Th1 (yardımcı T hücresi 1) ve Th2 (yardımcı T hücresi 2) hücrelerine benzer şekilde sitokin profilleri bakımından NK1 ve NK2 olarak iki gruba ayrıldıkları gösterilmiştir. Tip 1 diyabet ve astımda da rolleri olduğu düşünülen NK hücrelerinin IL-10 ve IL-17 salgılayan altgrupları da gösterilmiştir. Çalışmamızda tip 1 diyabet (n:3), allerjik astım (n:4) ve sağlıklı kontrol (n:3) gruplarından saflaştırılan NK hücreleri uyarılmadan, IL-2, IL-15 ve IL-2+IL-15 varlığında 24 saat ve 5 gün inkübe edilerek kültür üst sıvıları toplanmıştır. IFN-? sitokin seviyeleri ELISA yöntemi, IL-4, IL-10 ve IL-17 seviyeleri Multiplex bead immunoassay yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. 24 saatlik kültürde IL-2 ile uyarımı sonrası tip 1 diyabetli hastalarda kontrol gruplarına göre IL-4 seviyesi düşük olarak saptanmıştır. Kontrol ve astımlı hastalarda istatistiksel açıdan herhangi bir fark bulunamamıştır. 5 günlük kültürde uyarısız ve IL-15 uyarımı sonrası tip 1 diyabetli hastalarda kontrol grubuna göre IL-4 seviyesinin düşük olduğu saptanmıştır. 24 saat kültüre edilen NK hücrelerinden salınan IL-10 seviyesi IL-15 uyarımı sonrası astımlı hastalarda kontrol grubuna göre düşüktür. IL-2 varlığında 5 gün kültür sonrası kontrol grubu tip 1 diyabetle karşılaştırıldığında IL-10 seviyesi istatiksel açıdan yüksek saptanmıştır. 24 saatlik kültür sonrası uyarımsız durumda IL-17 seviyesi tip 1 diyabetli hastalarda kontrol grubuna göre düşüktür. IL-15 ve IL-2+IL-15 uyarımı sonrası astımlı hastalarda kontrol grubuna göre IL-17 seviyesinin düşük olduğu saptanmıştır. 24. saat ve 5. günde IL-15 ve IL-2+IL-15 uyarımı sonrası tip 1 diyabetli hastalarda diğer iki gruba göre IFN-? seviyesinde anlamlı artış gözlenmiştir.Çalışmamızda allerjik astım ve tip 1 diyabette NK hücrelerinin T lenfositlerine benzer sitokin profili gösterdiği saptanmıştır.

Abstract:
Asthma and Type 1 diabetes are chronic inflammatory diseases in which Th2 and Th1 lymphocyte subgroups play important roles. Th2 cell cytokines are important in asthma pathogenesis, and cytokines of Th1 cells are crucial in type 1 diabetes pathogenesis. Besides these lymphocyte subgroups, regulatory T cells (Treg) and IL-17 producing Th17 cells do also play role in the development of both diseases. According to their cytokine profile, NK cells are divided in NK1 and NK2 cells similar to Th1 and Th2 cell subgroups among T lymhocytes. IL-10 and IL-17 producing NK cell subgroups are also shown to play role in Type 1 diabetes and asthma. NK cells of Type 1 diabetic (n:3), allergic asthmatic subjects (n:4) and healthy controls (n:3) were isolated and cultured with IL-2, IL-15, IL-2+IL-15 and without stimulation for 24 hours and 5 days and supernatants were collected. IFN-? cytokine levels were determined by ELISA and IL-4, IL-10 and IL-17 were evaluted by using Multiplex bead immunoassay methodology. IL-4 levels of NK cells of type 1 diabetic group after 24 hours were decreased compared to controls, but no difference was found between astmatics and controls. The same decrease was also observed after 5 days culture in US (unstimulated) and IL-15 conditions. NK cells IL-10 levels were lower in asthmatics compared to controls by IL-15 stimulation after 24 hours. But IL-10 elevation was observed in controls by IL-2 stimulation after 5 days of culture compared type 1 diabetes. NK cells showed decreased IL-17 levels without any stimulation after 24 hours in type 1 diabetics compared to controls. IFN-? levels of NK cells of Type 1 diabetics showed an increase at both culture periods under IL-15 and IL-2+IL-15 stimulations compared to other groups. Our results indicate that NK cells in asthma and Type 1 diabetes show cytokine profiles similar to T lymhocytes in both diseases.