Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde cümle piramidi tekniğinin yazma eğitiminde kullanımı
Use of sentence pyramid technique in teaching of Turkish as a foreign language in writing education
Yazar: İSMAİL AYDOĞDU
Danışman: DOÇ. DR. ALPASLAN OKUR
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Dilbilim = Linguistics ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Cümle piramidi tekniği = The sentence pyramid technique ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Yabancı dil = Foreign language ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Yazma öğretimi = Writing training

Özet:
Her dil gibi Türkçenin yabancı dil olarak öğretimindeki nihai amaç bireyin kendini yazılı ve sözlü olarak ifade edebilme yetkinliğine sahip olmasıdır. Özellikle öğrenilen yabancı dilde yazma yetkinliği, dilin kurallarının işlevsel olarak kullanımına bağlıdır. Sadece dilin kurallarını bilmek veya yeterli sözcük hazinesine sahip olmak, nitelikli ve organize cümle yapılarının oluşmasına istenilen düzeyde katkı sağlamaz. Sondan eklemeli bir yapıya sahip olan Türkçede kurulacak nitelikli bir cümle, cümleyi oluşturan temel ögelerin doğru sıralamasına ve cümleyi oluşturan sözcüklerin doğru ekleri almasına bağlıdır. Cümle Piramidi tekniği kullanılarak Türkçede cümleyi oluşturan en temel yapı birimi olan yükleme sorulan uygun sorular ile daha nitelikli ve uzun cümlelerin kurulması hedeflenmektedir. Aynı zamanda sorulan soruların yapısına uygun olarak yazılan cümlenin dil bilgisel olarak en doğru şekilde yapılandırılması sağlanır. Cümle piramidi, çizilen piramidin en dar kısmı olan en üstteki bölüme bir fiil veya isim soylu bir yüklem ile birlikte oluşacak her cümlenin sığabileceği sekiz satıra bölünmüş bir yapıdan meydana gelir. Piramidin her satır bölmesi için yan yüzünde soru ifadeleri yazılır. Piramidin en geniş kısmı tüm dil bilgisel yapı ve ögelerin bir arada olduğu en uzun cümle olma özelliğine sahip olan hedef cümledir. Hedef cümle, piramidin üst katlarında yer alan cümlelerin dil bilgisi ve anlamsal olarak en nihai sonucunu temsil eder. Cümle piramidi tekniğinin başarısı hedef cümlenin niteliği ve doğruluğuna bağlıdır. 
Bu araştırmanın amacı Cümle Piramidi tekniğinin yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin, yazma becerisinde sorun olarak karşılarına çıkan hal eklerini doğru kullanabilmelerine ve cümleyi oluşturan unsurları doğru bir şekilde sıralayarak cümle kurma becerilerine etkisini sorgulamaktır. Bu şekilde de yabancı dil olarak Türkçe öğrenenlerin yazma uygulamaları yaptırmak ve yazma becerilerini geliştirmektir.
Bu araştırmanın verileri, Sakarya Üniversitesi Türk Dili Öğretimi Uygulama ve Araştırma Merkezi'nde A2 seviyesinde bulunan, yabancı dil olarak Türkçe öğrenen gönüllü olarak araştırmaya katılan on beşer öğrenciden oluşturulan deney ve kontrol grupları üzerinden yürütülmüştür. Deney grubuna yapılacak Cümle Piramidi tekniği uygulamaları öncesinde ve sonrasında her iki sınıfı da beşer metin üzerinden yapılan yazma çalışmalarından elde edilen veriler kullanılarak ön test ve son test verileri toplanmıştır. Kontrol grubu, araştırmanın yapıldığı eğitim kurumunda daha öncesinde planlanan ve uygulanan geleneksel yazma çalışmaları yapılmıştır. Araştırmaya katılanların, uygulanan metinlerdeki hal eklerini ve cümleyi oluşturan temel unsurları doğru kullanımlarını sayısal verilere aktararak veriler elde edilmiştir. Toplanan verilerin ve yapılan uygulamaların geçerliliğini ve güvenirliğini arttırmak için pilot uygulamalar yapıldı, uzman görüşüne başvuruldu. Bu çerçevede araştırmacı notları, öğrenci görüşleri, Cümle Piramidi tekniği için uzman görüşleri ve değerlendirme anahtarı kullanılmıştır. 
Verilerin analizinde SPSS 25.0 sürümü programı yardımı ile değerlendirilmiş ve istatistikleri çıkarılarak uygulamanın etkisi incelenmiştir. Deney grubundan ve kontrol grubuna uygulanan ön testler ve son testler sonucunda elde edilen veriler SPSS Paired Samples t-test ve independent samples testler kullanılarak yorumlanmıştır.
Yapılan araştırmanın sonucunda Cümle Piramidi tekniği eğitimi ile yabancı dil olarak Türkçe öğrenen bireylerin yazma becerilerini anlamlı bir farklılık ile geliştirebileceği tespit edilmiştir.

Abstract:
The ultimate purpose of teaching Turkish as a foreign language just like any other language, is the ability of the individual to express himself\herself in writing and orally. In particular, in the learned language, the ability to write depends on the functional use of language rules. Only knowing the rules of the language or having enough vocabulary does not contribute to the formation of eligible and organized sentence structures at the desired level. A qualified sentence to be established in Turkish language, which has an additive structure depends on the correct order of the primary elements that make up the sentence and the words that form the sentence be given correct inserts. Using the sentence pyramid technique, it is aimed to establish more eligible and long sentences with appropriate predicate questions, which are the primary building unit in Turkish language.  At the same time, it is ensured that the written sentence is presented correctly in grammar by following the structure of the questions asked. The narrowest and uppermost part of the drawn pyramid consists of a structure divided into eight rows where each sentence to be formed with a verb or predicate can fit. For each row pare of the pyramid the question is written on the side. The broadest part of the pyramid is the target sentence which has the feature of being the longest sentence in which all the grammatical structure and elements are combined. The target sentence represents the ultimate result of the grammar and semantics of the sentences on the upper divisions of the pyramid. The success of the sentence pyramid technique depends on the quality and accuracy of the target sentence.
The aim of this research is to question the effect of sentence pyramid technique on Turkish language learners' ability to use the case suffixes as a problem in their writing skills and to describe the elements that make up the sentence correctly. In this way, the aim is the usage of the writing practices while learning Turkish as a foreign language and develop writing skills.
The data of this study were carried out from the test and control groups consisting of fifteen students who participated in the voluntarily at Sakarya University Turkish Language Research Center at A2 level. Pre-test and post-test data were collected by using the data obtained from the writing studies conducted in both classes before and after the application of Sentence Pyramid Technique to the experimental group.
Traditional writing studies which were planned and applied before, were conducted in the educational institution of the control group. The information have been obtained by transferring the correct use of primary elements that constitute the sentence to numerical data.  Pilot studies were carried out to improve the validity and reliability of the collected data, afterwards expert opinion was referred. Research-notes, student and expert opinions were used as evaluation key for this technique. 
During the analysis of the data, we used the SPSS program version 25.0 which helped us to evaluate the effect of the application by removing the statistics. Pretests were applied to experimental and control groups and results of the final tests were obtained by using SPSS. Paired samples were interpreted by using t-test and independent sample tests.
During the research it was determined that the students who learned Turkish as a foreign language can improve their writing skills with a significant difference.