Simgesel sermaye olarak tasarım: mimarlık alanında aktörler, süreçler, ilişkiler
Esign as symboic capital: Actors, processes, and relations in the field of architecture
Yazar: BAHAR BAYHAN
Danışman: DOÇ. DR. YILDIRIM ŞENTÜRK
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyoloji Ana Bilim Dalı / Genel Sosyoloji ve Metadoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Mimarlık = Architecture ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Bourdieu, Pierre = Bourdieu, Pierre ; Mimari mekan = Architectural space ; Mimari tasarım = Architectural design ; Mimarlık = Architecture ; Mimarlık mesleği = Architectural career ; Simge = Symbol ; Tasarım = Design ; Yaratıcılık = Creativity

Özet:
Bu çalışma, Pierre Bourdieu'nün alan analizi yöntemine başvurularak, güncel tasarım mimarlığı alanının toplumsal üretiminde "tasarım"ın bir sermaye türü olarak nasıl benimsendiğini ve alanın yeniden üretilmesinde nasıl rol oynadığını araştırmaktadır. Türkiye'de mimarlık meslek alanında tasarım, "yaratıcılıkla" özdeşleştirilen, "doğal" bir unsur olarak benimsenir. Bununla birlikte, mimarın "yaratıcı" tasarımlarla kentsel toplumsal yaşamı "iyileştirebileceği"ne dair ortak bir kabul vardır. Verili, sabit ve evrensel bir kabul gibi değerlendirilen mimarın "yaratıcılığı" ve yaratıcılığıyla toplumsal yaşamda bir etki oluşturacağı söylemi aslında tarihsel toplumsal süreçte ortaya çıkan ve sürekli yeniden üretilen eşitsiz iktidar ilişkilerinin üretimidir. Bu ilişkileri açığa çıkarmak için mimarların kişisel özelliklerini değil Bourdieu'nün önerdiği ekonomik, sosyal, kültürel sermaye birikim süreçlerini incelemek gerekmektedir. 

Alanın özgül sermaye biçimi olan "tasarım sermayesi"nin niteliği ve hacmi, mimarın tasarım mimarlığı alanındaki konumunu belirler. Tasarım sermayesini biriktirenler en üst mertebeye yerleşmiştir ve konumlarını korumak, alana girenleri baskılamak ve alanın sınırlarını korumak için "yaratıcılık" söylemini sürekli yeniden üretir. Alandaki mücadele/müdahale aracı olarak "tasarım sermayesi", böylelikle mimarın sorgulanmadan kabul edilen "büyü"lü gücünü oluşturur. Mimarın tasarım sermayesini biriktirmek adına başvurduğu eylemler, tutumlar, pratikler ise alandaki hiyerarşinin korunmasını ve eşitsiz iktidar ilişkilerinin sürdürülmesini sağlar.

Abstract:
By using the method of Pierre Bourdieu's field (champ) analysis, this study explores how design is adopted as a type of capital in the social production of contemporary design architecture and how it plays a role in the reproduction of the field, In the field of architecture in Turkey, "design" is adopted as a "natural" element associated with creativity. As well, there is a common agreement that the architect can "improve" urban social life through "creative" designs. Considered as a given, fixed and universal acceptance, "creativity" "and its role on urban social life is the production and re-production of unequal power relations that have emerged in the historical social context. In order to uncover these relations, it is necessary to examine the economic, social and cultural capital accumulation processes, not the personal characteristics of the architects. 

"Design capital" is the spesific type of capital in the field of architecture in Turkey. Its quality and volume determines the architect's status. Those who accumulate design capital are at the highest level and constantly reproduce the discourse of creativity in order to maintain their status and protect the boundaries of the field. Design capital as a means of battle / intervention thus constitutes the "magical" power of the architect, which is accepted without question. The acts, attitudes and practices applied by the architect in order to accumulate design capital ensure the preservation of hierarchy in the field and the maintenance of unequal power relations.