Çiftlik şartlarında başlıca mastitis etkenlerinin spesifik ve kromojenik besiyerleri kullanılarak izolasyon ve identifikasyonunun karşılaştırmalı analizi
Comparative analysis of isolation and identification of major mastitis agents using specific and chromogenic media under farm conditions
Yazar: ERDAL ÇERKEZOĞLU
Danışman: PROF. DR. YAŞAR ERGÜN
Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Veteriner Doğum ve Jinekoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine

Özet:
Bu çalışmanın amacı, başlıca mastitis etkenlerinden S. Aureus, NAS, E. coli, S. Uberis, S. Agalactiae, Klebsiella spp., Trueperella pyogenes, Candida spp. Ve Aspergillus spp.'nin 2 farklı kromojenik besiyerine (Ref. 418284- 20 x 90 mm Translucent ChromID CPS Elite Agar ve Ref. 43371 – 20 x 90 mm ChromID S. Aureus) ve Mastit-X besiyerine ekimi yapılarak etkenlerin izolasyonunun ve identifikasyonunun mümkün olup olmadığını belirlemektir. Etkenlerin ayırıcı tanısı, koloni morfolojisi, koloni büyüklüğü, kolonilerin ilk görülme zamanları 120. Saate kadar her 12 saatte bir fotoğraflanarak yapılmıştır. Çalışmada çiftlik laboratuvarında kullanılabilecek bir teşhis anahtarı ortaya konulmuştur. Her 3 besiyerinde de hedeflenen izolasyon çoğu etken için başarıldı. İdentifikasyonlar ise ya üretici firmanın ticari hazır besiyeri için hazırladığı katalog esas alınarak yapıldı ya da eğer çalışılan etkenler için veri yok ise bu çalışma verileri esas alındı. Sonuç olarak ilk koloni görülme zamanı, koloni büyüklüğü ve rengi göz önüne alındığında her üç besiyerinin de sahada kullanımının önerilebileceğine karar verildi. Ayrıca, bu ajanların izolasyonunda kullanılan diğer besiyerlerine göre, kromojenik besiyerinde kolonilerin çoğunun daha erken görülebildiği, üreme yoğunluğunun daha yoğun ve belirgin olduğu belirlendi. Tez Ek'i olarak sunulan teşhis anahtarları ile tarif edilen şekilde ekim yapılıp çiftlik inkübatöründe izlemesi yapılan kolonilerden etkenlerin izolasyonu ve identifikasyonunun, meme sağlığını izlemede çok önemli ve yol gösterici fikirler vereceği kanaati oluştu.

Abstract:
The aim of this study is to define whether isolation and identification of S. aureus, NAS, E. coli, S. uberis, S. agalactiae, Klebsiella spp., Trueperella pyogenes, Candida spp. and Aspergillus spp., which are the most encountered mastitis agents,  by using  2 different chromogenic media (Ref. 418284- 20 x 90 mm Translucent ChromID CPS Elite Agar and Ref. 43371-20 x 90 mm ChromID S. aureus) and Mastitis-X medium is possible. Differential diagnosis of the agents was made based on colony colour, colony size, first appearance time of colonies. To do this, colonies were photographed every 12 hours until the 120th hour. In the study, a diagnostic tool that can be used in the farm laboratory has been revealed. The targeted isolation on all 3 media was achieved for most agents. Identifications were either made on the basis of the catalogue prepared by the manufacturer for commercial ready-to use media or data resulted from our study were taken into consideration if there was no data for the studied agents. According to our results, it was determined that the use of all three media in the farm lab could be recommended based on the time of first colony appearance, colony size and colour. It was also detected that most of the colonies could be seen earlier and colony growth was more intense and pronounced in the chromogenic medium compared to other media used for isolation of these agents. It was concluded that the isolation and identification of the agents from the colonies as described with the identification keys presented in the Thesis Appendix could give us essential and guiding ideas in monitoring udder health