Sahne sanatlarında kadınlar: Müslüman dindar kadınların deneyimleri
Women in stage arts: Experiences of Muslim religious women
Yazar: RÜMEYSA ÇAMDERELİ ERDOĞDU
Danışman: PROF. DR. SERPİL ÇAKIR
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Ayrımcılık = Discrimination ; Cinsiyet = Gender ; Cinsiyet rolleri = Gender roles ; Cinsiyetçilik = Sexism ; Dindarlık = Religiousness ; Kadınlar = Women ; Müslümanlar = Muslims ; Sahne sanatları = Stage arts

Özet:
Bu çalışma, Türkiye'de sahne sanatlarında icracı olarak yer alan kadınların deneyimlerini ele almayı, Müslüman dindar kadınların ortaklaşan ve ayrışan deneyimlerini ise bir örnek olarak incelemeyi amaçlamıştır. Buradan hareketle çalışma kapsamında, ilk olarak, bedene yönelik politikalar, beden ve kamusal alan ilişkisi, kadının kamusal alana çıkışı ve bu alanda var oluşu ve kamusal alanın bir uzantısı olarak sahne sanatlarında var oluşuna dair yaklaşım ve tartışmalara yer verilmiştir. İkinci olarak, çalışmada Türkiye'de kadının kamusal alana çıkışının öyküsü ele alınmış, özelde sahne sanatlarını icra eden kadınların deneyimlerinin dönemin siyasi ve kültürel atmosferiyle ilişkisi incelenmiştir. Son olarak, günümüzde Türkiye'de sahne sanatlarını icra eden yedi Müslüman dindar kadınla yarı yapılandırılmış bireysel görüşmeler yapılarak, görüşmelerden elde edilen veriler teorik ve tarihsel çerçeve ışığında analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları, "Kimlik Tanımları", "Aile Kültürleri ve Ailelerin Din Pratikleri", "Sanat ve Anlam", "Sanat Eğitiminin Önündeki Engeller ve Alternatif Yollar", "Müslüman Dindar Kadınların Kendilerine Özgü Sahne Deneyimleri", "Kamusal Alanda Görünürlük, Beden ve Sahne", "Profesyonelleşme ve İcra Alanları: Sanat Çevreleri, Kurumlar ve Piyasa", "Kadın Hareketi ve Feminist Mücadelenin Dindar Kadınların Sahne Sanatları Pratiklerine Yansımaları" ana temaları ve bu temaların alt kategorileri çerçevesinde analiz edilmiştir. Bu şekilde, hem Müslüman dindar kadınlara yönelik homojenleştirici bakışa alternatif bir veri ortaya koyulmuş, hem de kadınların kamusal alanda, özelde de sahne sanatlarında var olma mücadeleleri içerisinde farklı öznelikleri kapsama konusundaki tartışmalara bir girdi sağlanmıştır.

Abstract:
This study aims to address and examine the experiences of the women in performing arts in Turkey, and approach Muslim religious women's common and diversifying experiences in the preforming arts as an example. From this point of view, firstly, approaches and discussions about the policies about and towards the body, the relationship between the body and the public sphere, the emergence of women in the public sphere and their existence in this sphere and the existence of them in the performing arts were given place to. Second, in the study, the story of women's emergence in public sphere in Turkey is approached and especially, the experiences of women in performance arts and these experiences' relationship with the time period's political and cultural atmosphere are examined. Finally, semi-structured individual interviews were conducted with seven religious Muslim women who are performing artists, and the data obtained from the interviews were analyzed in the light of theoretical and historical framework. The results of the research were analyzed under the main themes of "Definitions of Identity "," Family Cultures and Religious Practices of Families", "Art and Meaning", "Barriers in front of Art Education and Alternative Ways", "Specific Stage Experiences of Muslim Religious Women ", "Visibility in Public Space, Body and Stage ", "Professionalization and Performance Areas: Art Environments, Institutions and Market", "Women's Movement and Reflections of Feminist Struggle on Religious Muslim Women's Performing Arts Practices" and their sub-categories. In this way, an alternative data was presented both to the homogenizing view of Muslim religious women, and an input was provided to the discussions about different subjects in the struggle of women to exist in the public sphere and in the performing arts in particular.