Lise tarih programında yer alan geleneksel ve demokratik değerlere yönelik öğrenci tutumlarının ve görüşlerinin çeşitli değişkenler açısından değerlendirilmesi
The assesment of student attitudes and views towards traditional and democratic values in the history programme of high school in terms of various variables
Yazar: KADİR ULUSOY
Danışman: PROF. DR. REFİK TURAN
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Tarih Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2007
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Tarih = History

Özet:
ÖZETBu arastırmada lise 1, 2 ve 3. sınıf öğrencilerinin lise tarih programlarında yeralan geleneksel ve demokratik değerlere yönelik öğrenci tutumlarının ve görüslerinincinsiyete, sınıf düzeylerine ve okullara göre değisip değismediğine bakılmıstır.Çalısmada geleneksel ve demokratik değer ölçeği hazırlanmıs ve hazırlanan buölçekle öğrenci görüsleri alınmıstır.Ayrıca Cumhuriyet döneminde kabul edilen tarih programları incelenmis, buprogramların amaçlar ve açıklamalar bölümünde yer alan değer ifadeleribelirlenmistir. Cumhuriyet döneminde lise tarih programlarına 1971 yılındaamaçların konulduğu görülmüstür.Arastırmanın evrenini lise1, 2 ve 3. sınıf öğrencileri, örneklemini ise 2005?2006 eğitim-öğretim yılında anket çalısmasına katılan; Ankara Mamak Anadolu?mam Hatip ve Mamak ?mam Hatip Lisesi, Ankara Mamak Kutludüğün ?MKB ÇPLisesi. Bingöl Anadolu Lisesi, Denizli Anadolu Lisesi, Giresun Anadolu ÖğretmenLisesi, ?stanbul Besiktas Sakıp Sabancı Anadolu Lisesi Mersin Silifke AnadoluLisesi ve Sanlıurfa Mehmet Günes Anadolu Öğretmen Liselerinin 1, 2 ve 3. sınıfındabulunan 824 öğrenci olusturur.Gelistirilen ölçek yoluyla elde edilen veriler SPSS paket programıkullanılarak analiz edilmistir. Değerlerin belirlenmesinde aritmetik ortalama vestandart sapma, okullar ve sınıfları karsılastırırken tek yönlü varyans (ANOVA),cinsiyetlere göre yapılan karsılastırmada t-testi kullanılmıstır. Ankete katılanlarıngörüsleri arasında anlamlı fark olup olmadığı (p< .05) seviyesinde test edilmistir.Arastırmada elde edilen bazı sonuçlar sunlardır:Okulların demokratik değerlere, geleneksel değere oranla daha fazla katılımgösterdikleri görülmüstür.iiiCinsiyete göre yapılan t-testi sonucunda kız öğrencilerin demokratikdeğerlere erkek öğrencilere göre daha fazla katılım gösterdiği, erkek öğrencilerin degeleneksel değerlere kız öğrencilere göre daha fazla katılım gösterdiği görülmüstür.Sınıflara göre yapılan karsılastırmada 1. sınıf öğrencilerinin değer ifadelerinediğer sınıflara göre olumlu yönde daha fazla katılım gösterdiği görülmüstür.Sonuç olarak tarih dersinde geleneksel ve demokratik değerlerin önemliölçüde aktarılabildiği söylenebilir. Tarih programlarının amaçlar ve açıklamalarbölümünde geleneksel ve demokratik değerleri kazandırmayı amaçlayan hedeflerinolduğu görülmüstür.

Abstract:
ABSTRACTIn this study, differences according to gender, level and the school in thegrade 10, 11, and 12 students? attitudes towards traditional and democratic values inhigh school history course curriculum are examined in this study. Traditional andDemocratic Values Scale were prepared and the students? opinions were asked.However, all the history course curricula accepted throughout the RepublicanAge, and expressions about values placed in aims and explanation sections of thesecurricula are designated. It is seen that the aim section was put into high schoolcurriculum in 1971 in Republican Age.The universe of this study is comprised by grade 10, 11, and 12 students andthe sample of this study is composed of totally 824 students from Ankara MamakAnatolian ?mam Hatip and Mamak ?mam Hatip High School, Ankara MamakKutludüğün ?MKB Mulitprogram High School, Bingöl Anatolian High School,Denizli Anatolian High School, Giresun Anatolian Teacher High School, ?stanbulBesiktas Sakıp Sabancı Anatolian High School, Mersin Silifke Anatolian HighSchool ve Sanlıurfa Mehmet Günes Anatolian High School.The data gathered by the developed scale is analyzed by using SPSS softwareprogram. Arithmetic Mean and standard deviation are used to determine the values;one way variance (ANOVA) is used to compare the levels and schools; t-test is usedto compare the gender differences.Some of the results gained in this study are:It is seen that schools tend to participate in democratic values more thantraditional ones.t-test results, according to the gender, it is seen that while female studentstend to participate in democratic values more than male students, male students tendto participate in traditional values.vAs a result, it can be said that traditional and democratic values aresuccessfully transferred in history classes. The objectives aiming to make studentsacquire traditional and democratic values are seen in aims and explanation sectionsof history curricula.