Otizmli çocukların ebeveynlerinde yürütücü işlevler ve zihin kuramının fonksiyonel mrg analizi ile incelenmesi
Investigation of executive functions and theory of mind with functional mri analysis in parents of children with autism
Yazar: ÖZGE TAN ÇAMOK
Danışman: DOÇ. DR. ALİ KANDEĞER
Selçuk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Otizmli çocukların aileleri ile sağlıklı kontrol grubunun sosyal biliş, empati, yüz tanıma, yürütücü işlevler, beyin aktivasyonları açısından karşılaştırılması, gruplardan bağımsız geniş otizm fenotipi ile bu aktivasyonların gücünün değerlendirilmesi amaçlanmıştır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 24 GOF birey ve yaş, cinsiyet ve klinik özellikler açısından eşleştirilmiş 25 sağlıklı kontrol katılmıştır. Tüm katılımcılara HADÖ, Otizm Spektrum Ölçeği, Empati Ölçeği, SCID-5-CV, WAİS-R, WKET, GİSD-B, GZOT, Stroop Testi ve fMRG altında Afektif Stroop Testi uygulanmıştır.

Bulgular: GOF grubu ve sağlıklı kontrollerde EÖ duygusal empati kategorisi, OSÖ ayrıntıya dikkat ve hayal gücü alt kategorisinde, Stroop Testi 5. kart hata ve düzeltme sayısında ve Afektif Stroop Testi klinik parametrelerinde farklılık saptanmazken fMRG açısından farklılıklar gözlenmiştir. Görev-duygu-grup etkileşimi başta olmak üzere beyin bölgeleri üzerine etkisine bakıldığında süperior temporal sulkus, süperior frontal girus, medial frontal girus, singulat girus, limbik lob gibi beyin bölgelerinde aktivasyon farkı izlenmiştir.

Sonuç: GOF bireylerde otizme benzer zorlukların yaşandığı literatürde gözlenmiştir. Çalışmamız sonucunda GOF bireylerin kullanılan testlerde zorlanma yaşadığı görülmüştür. Daha önce yapılan çalışmalardan farklı olarak ilk defa GOF ebeveynlerde Afektif Stroop Testi uygulanmış olup izlenen beyin aktivasyonlarında farklılıklarının otizmli bireylerde aynı testin fMRG altındaki sonuçlarıyla uyumlu olduğu görülmüştür. Bu durumun otizm nörobiyolojisinin ve yaşanan nörokognitif zorlukların araştırılması için bir yol göstericisi olabileceği düşünülmektedir. 

Anahtar kelimeler: Geniş Otizm Fenotipi, Fonksiyonel MRG, Afektif Stroop Testi, Zihin Kuramı, Otizm Spektrum Bozukluğu

Abstract:
Objective: In this study, we aimed to compare the families of children with autism and healthy control group in terms of social cognition, empathy, face recognition, executive functions, brain activations and to evaluate the strength of these activations with a broad autism phenotype independent of the groups.

Materials and Methods: Twenty-four individuals with ASD and 25 healthy controls matched for age, gender and clinical characteristics participated in the study. All participants were administered the HADÖ, Autism Spectrum Scale, Empathy Scale, SCID-5-CV, WAIS-R, WKET, GISD-B, GZOT, Stroop Test and Affective Stroop Test under fMRI.

Results: No differences were found in the emotional empathy category of the EQ, attention to detail 
and imagination subcategories of the ASC, Stroop Test 5th card error and number of corrections and Affective Stroop Test clinical parameters, but differences were observed in terms of fMRI in the GOF group and healthy controls. When the effects on brain regions, especially task-emotion-group interaction, were examined, activation differences were observed in brain regions such as superior temporal sulcus, superior frontal gyrus, medial frontal gyrus, cingulate gyrus and limbic lobe.

Conclusion: Difficulties similar to autism have been observed in the literature and as a result of the study, it has been observed that individuals with IOF have difficulties in the tests used in the study. Unlike the previous studies, Affective Stroop Test was applied for the first time in the parents with ASD and it was observed that the differences in brain activations were compatible with the results of the same test under fMRI in individuals with autism. It is thought that this situation may be a guide for investigating the neurobiology of autism and neurocognitive difficulties experienced. 

Keywords: Broad Autism Phenotype, fMRI, Affective Stroop Test, Theory of Mind, Autism Spectrum Disorder