Mesleki eğitim ve öğretimin güçlendirilmesi projesi (MEGEP) içindeki yaygınlaştırıcı okul yöneticilerinin belirsizlikten kaçınma davranışlarını gerçekleştirme düzeyi
The level of the trained school principals? fulfillment of uncertainty behaviors within the strengthening vocational education and training (SVET) system
Yazar: NİLAY BAŞAR NEYİŞCİ
Danışman: PROF. DR. Ş. ŞULE ERÇETİN
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim yönetimi = Educational administration ; Liderlik = Leadership

Özet:
Bu araştırmada, Mesleki Eğitim ve Öğretimin Güçlendirilmesi Projesi (MEGEP) içindeki yaygınlaştırıcı okul yöneticilerinin belirsizlikten kaçınma davranışlarını gerçekleştirme düzeyinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca, yaygınlaştırıcı okul müdürlerinin bu davranışları gösterme eğilimlerinin yaş, cinsiyet, yöneticilik kıdemi ve öğrenim düzeyi değişkenlerine göre farklılaşma düzeyleri ile belirsizlikten kaçınma olgusunu nasıl değerlendirdikleri incelenmiştir. Araştırma mevcut bir durumu saptamayı amaçlayan betimsel tarama modelinde desenlenmiştir.Araştırmanın çalışma evrenini, Mesleki Eğitim ve Öğretimin Güçlendirilmesi Projesi (MEGEP) kapsamında seçilen ve Yöneticilerin Yaygınlaştırma Eğitimi Seminerine katılan 29 pilot ortaöğretim kurumunda görev yapan 58 yönetici oluşturmaktadır. Araştırmaya ilişkin veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen anket formundaki on altı madde ve üç açık uçlu soru ile elde edilmiştir. Katılımcılardan elde edilen veriler, frekans, yüzde, aritmetik ortalama, yüzde, F testi ve t testi kullanılarak çözümlenmiştir.Araştırmada elde edilen sonuçlar şunlardır:1.Yaygınlaştırıcı okul müdürlerinin, araştırmada ölçülmesi amaçlanan belirsizlikten kaçınma davranışlarını gösterme eğilimleri, kıdem ve eğitim düzeyine göre farklılaşmakla birlikte genel olarak orta düzeyde olduğu anlaşılmaktadır. Bu durum, uzun süreli yaygınlaştırıcı eğitimi alan okul yöneticileri ile ilgili olarak verilen eğitimin grup üzerinde belirsizlikten kaçınma davranışını gösterme eğilimini farklılaştırmakta çok fazla etkili olmadığını düşündürmektedir.2.Okul müdürlerinin görev yaptıkları okulların kültürü bürokratik yapılardan oluşmakta ve bu durum yöneticilerin düşük düzeyde belirsizlikten kaçınma davranışı gösterme eğilimlerini azaltmaktadır.3.Okul müdürlerinin belirsizlikten kaçınma davranışları, çalıştıkları okuldaki yöneticilik kıdemlerine göre farklılık göstermektedir. Kıdemi yüksek olan yöneticilerde belirsizlikten kaçınma davranışı gösterme düzeyi daha yüksektir. Bu farklılık, yöneticilik kıdeminin başında bulunan yöneticiler ile kıdemi on ve on üç yıl arasında değişen yöneticiler için geçerli değildir. Bu durumda, belirsizlikten kaçınma davranışları kariyer, risk alma eğilimi, istihdam talebi, örgüt kültürünün benimsenme derecesi, iş doyumu gibi bireysel ve örgütsel faktörler ile de ilişkilidir.4.MEGEP içindeki yaygınlaştırıcı okul müdürlerinin belirsizlikten kaçınma davranışları, sahip oldukları eğitim düzeyine göre farklılık göstermektedir. Üniversite mezunu olan yöneticilerin belirsizlikten kaçınma davranışlarını gösterme düzeyi daha düşüktür. Bu durum, alınan formasyon eğitiminin süresinin belirsizlikten kaçınma davranışını gerçekleştirme düzeyi ile ilişkili olabileceğini düşündürmektedir.5.MEGEP içindeki yaygınlaştırıcı okul müdürlerinin belirsizlikten kaçınma davranışları, yalnızca bireysel faktörlerden etkilenmemektedir. Yöneticiler, belirsizlikten kaçınma davranışı gösterme eğilimlerini sahip oldukları değerler, alışkanlıklar ve kültür ile de ilişkilendirmişlerdir. Bu durum, belirsizlikten kaçınma davranışı gösterme düzeyinin bireysel faktörlere ek olarak, hem kurum kültürü hem de daha geniş bir etki alanına sahip olan toplumsal kültür ile ilişkili olabileceğini düşündürmektedir.Anahtar kelimeler: Belirsizlikten kaçınma, örgüt kültürü, eğitim kurumları, eğitim liderliği, okul yöneticisi.

Abstract:
The purpose of the study is to determine the level of the trained school principals? fulfillment of uncertainty behaviors within the Strengthening Vocational Education and Training (SVET). Moreover, the differentiation level of the tendency of the school principals in displaying those behaviors according to age, gender, seniority and level of education, and their evaluation about the fact of uncertainty avoidance are investigated. The study has been conducted in descriptive model.The working group of the study includes 58 school principals from 29 pilot schools chosen to attend the National Dissemination of Trainer Training Seminar within the Strengthening Vocational Education and Training (SVET). To gather the data, a questionnaire consisting sixteen Likert type and three open ended questions is developed by the researcher. In data analysis, frequency, arithmetic average, percentage, F test and t test were used.The conclusions drawn in the study are as follows:1.Together with the differentiation in seniority and education level, it is understood that the tendencies of displaying uncertainty avoidance behavior of trained school principals are commonly middle level.2.The school culture of the principals is formed with a bureaucratic structure and this decreases the tendencies of displaying low level of uncertainty avoidance behavior of school principals.3.The tendencies of displaying uncertainty avoidance behavior of trained school principals are differentiating according to seniority. This difference is not valid among the principals within the new seniors and the ones with ten to thirteen years experience. In this case, uncertainty avoidance behavior is also affected by the personal and organizational factors like career, tendency of risk taking, demand of employment, the acceptance level of organizational culture and job satisfaction.4.The uncertainty avoidance behavior of the trained school principals within the Strengthening Vocational Education and Training (SVET) system are differentiating according to education level. According to this, the level displaying uncertainty avoidance behavior is affected by the length of the teacher training education.5.The uncertainty avoidance behaviors of the trained school principals within the Strengthening Vocational Education and Training (SVET) system are not only affected by personal factors, but also organizational factors and societal culture which is having a wider impact area.Key words: Uncertainty avoidance, organizational culture, training organizations, educational leadership, school principal.