İnsülin direnci olan hastalarda enflamasyon varlığının saptanması ve diyetle alınan çinko düzeyinin değerlendirilmesi
Determination of the presence of inflammation in patients with insulin resistance and dietary zinc levels
Yazar: GÜLİN ÖZTÜRK ÖZKAN
Danışman: PROF. DR. GÜLGÜN ERSOY
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Semptomlar ve genel patoloji = Symptoms and general pathology ; Tümör nekroz faktörleri = Tumor necrosis factors ; Çinko = Zinc ; İnflamasyon = Inflammation ; İnsülin direnci = Insulin resistance ; İnterlökin 1 = Interleukin 1 ; İnterlökin 6 = Interleukin 6

Özet:
Özkan G.Ö., İnsülin direnci olan hastalarda enflamasyon varlığının saptanması ve diyetle alınan çinko düzeyinin değerlendirilmesi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Beslenme ve Diyetetik Programı Doktora Tezi, Ankara, 2012. Bu çalışma, insülin direnci olan hastalarda inflamasyon varlığını saptamak ve çinko tüketim düzeylerini değerlendirmek amacıyla, Ekim 2011-Nisan 2012 tarihleri arasında, Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dahiliye polikliniğine gelen 30-50 yaşları arasında, ilk kez insülin direnci teşhisi konulan, beden kütle indeksi 30-40 kg/m2 arasında olan, hiperlipidemi dışında başka bir hastalığı bulunmayan, 53 kadın hastanın katılımıyla yapılmıştır. Bu hastalara kişisel ve hastalık bilgilerini içeren bir anket uygulanmıştır. Hastaların rutin biyokimyasal bulguları (total kolesterol, trigliserit, HDL-kolesterol, LDL-kolesterol, VLDL-kolesterol) ve insülin direncine ait biyokimyasal bulgularına (açlık glukoz, tokluk glukoz, açlık insülin, tokluk insülin) bakılmış, HOMA-IR değerleri hesaplanmış ve bazı antropometrik ölçümleri yapılmıştır. Hastalarda inflamasyon varlığını saptamak amacıyla; kanda CRP, TNF-?, IL-1ß ve IL-6 değerlerine bakılmıştır. Ayrıca hastalara besin tüketim sıklıkları sorulmuş ve 3 günlük besin tüketim kayıtları alınmıştır. Araştırma sonunda; BKI, vücuttaki yağ miktarı, yağ yüzdesi ve bel çevresi değerlerinin yüksek olduğu saptanmıştır. Hastaların kanlarında trigliserit, HDL-kolesterol, açlık glukoz, tokluk glukoz, açlık insülin, tokluk insülin, ve CRP değerlerinin normal sınırlar içinde; LDL-kolesterol ve VLDL-kolesterol değerlerinin normalin üst sınırına yakın; total kolesterol değerlerinin normalin üst sınırında; HOMA-IR, TNF-? IL-1ß ve IL-6 değerlerinin normal sınırın üzerinde olduğu görülmüştür. Hastaların enerji, çinko ve diğer besin ögeleri tüketimleri ile kanlarındaki açlık glukoz, tokluk glukoz, açlık insülin, tokluk insülin, HOMA-IR değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki görülmemiştir. Hastaların çinko tüketim düzeyleri ile CRP, TNF-?, IL-1ß ve IL-6 değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmamıştır. İnsülin direnci olan hastalarda, inflamasyon varlığı saptanmış fakat çinko tüketimi ile ilişkili bulunmamıştır.

Abstract:
Özkan G.Ö., Determination of the presence of inflammation in patients with insulin resistance and dietary zinc levels, Nutrition and Dietetics, Hacettepe University Institute of Health Sciences, PhD Thesis, Ankara, 2012. The aim of this study was to determine the presence of inflammation in patients with insulin resistance and zinc assess the levels of consumption. This study was conducted on 53 famale patients, between ages 30-50 years old, for the first time insulin resistance diagnosed, having no disease other than hyperlipidemia, body mass index between 30-40 kg/m2 at Haydarpaşa Numune Education and Research Hospital internal medicine outpatient clinic, between October 2011 and April 2012. A questionaire about personal and disease information was applied to these patients. Biochemical values, insulin resistance values and inflammatory values of patients were examined, some anthropometric measurements were made, and HOMA-IR values were calculated. In order to determine the presence of inflammation in patients, CRP, TNF-?, IL-1ß, and IL-6 levels in blood were evaluated. In addition, food frequency, and food consumption information for 3 days have been collected. It has been found that BMI, fat mass, percentage of fat, waist circumference were above normal. Triglyceride, HDL-cholesterol, plasma fasting glucose, postprandial glucose, fasting insulin, postprandial insulin, and CRP levels were within normal limits; LDL-cholesterol and VLDL-cholesterol levels were close to upper limit; total cholesterol level was at upper limit; HOMA-IR, TNF-?, IL-1ß, IL-6 levels were above normal. Statistically significant relationship between energy, consumption of zinc, and other nutrients consumption with fasting glucose, postprandial glucose, fasting insulin, postprandial insulin, HOMA-IR levels was not found. No statistically significant relationship between consumption of zinc levels with TNF-?, IL-1ß, and IL-6 values were observed. İnflammation presence was determined in patients with insulin resistance. But relationship was not found between zinc consumption and inflammation.