Hemşirelerin toplumsal cinsiyet algısının evlilikte kadına yönelik fiziksel şiddete ilişkin görüşlerine etkisi
The effect of social gender perception of nurses on their views about physical violence against women
Yazar: HARİKA ÇETİNKOL PETEK
Danışman: DOÇ. DR. KERİME DERYA BEYDAĞ
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Hemşirelik = Nursing ; Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Aile içi şiddet = Domestic violence ; Algı = Perception ; Cinsel kimlik = Gender identity ; Evli kadınlar = Married women ; Evlilik = Marriage ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Yakın partner şiddeti = Intimate Partner violenc ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu çalışma, hemşirelerin toplumsal cinsiyet algısının evlilikte kadına yönelik fiziksel şiddete ilişkin görüşlerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı nitelikteki çalışmanın evrenini, İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesinde 1 Temmuz- 1 Ekim 2018 tarihleri arasında çalışan 156 hemşire oluşturmuş; örneklem seçilmeden evrenin tamamına ulaşılmak istenmiş, ancak izinli/raporlu ve çalışmaya katılmak istemeyen hemşireler olması nedeniyle 136 hemşire ile çalışma tamamlanmıştır. 

Araştırmada veriler, tanımlayıcı veri formu, Altınova ve Duyan (2013)  tarafından geçerlilik ve güvenilirlik çalışması yapılan Toplumsal Cinsiyet Algısı Ölçeği (TCAÖ) ve Ercan (2009) tarafından geliştirilmiş olan Evlilikte Kadına Yönelik Fiziksel Şiddet Ölçeği (EKYFŞÖ) ile elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde, sayı-yüzdelik hesaplamaları, Kruskal-Wallis, Man-Whitney U test, Independent t testi ve Anova testleri kullanılmıştır. 

Çalışmaya katılan hemşirelerin, %52,2'si şimdiye kadar toplumsal cinsiyet ile ilgili bir eğitim almadığını, %39'u kadına yönelik şiddet ile ilgili eğitim almadığını ifade etmiş; %27,2'si fiziksel şiddete uğradığını belirtmiştir. Hemşirelerin TCAÖ puan ortalaması 97,40±14,64 ve EKYFŞÖ puan ortalaması 35,78±7,80 olarak bulunmuştur. Hemşirelerin yaş grubu, cinsiyeti, medeni durumu, kardeş sayısı ve toplumsal cinsiyet ilgili eğitim alma durumu ile TCAÖ puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,05). Çalışmaya katılan hemşirelerin cinsiyetleri, meslekte çalışma yılı ve fiziksel şiddete uğrama durumu ile EKYFŞÖ puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,05). Hemşirelerin TCAÖ ve EKYFŞÖ puan ortalaması arasında negatif yönde zayıf ilişki saptanmıştır (p<0,01). 

          Hemşirelerin gerek eğitimleri sırasında, gerekse hizmet içi eğitimlerde toplumsal cinsiyet ve kadına yönelik şiddet konularına ağırlık verilerek yapılan bilinçlendirilme faaliyetlerinin toplumsal cinsiyet algısı ve kadına yönelik şiddeti önleme çalışmalarının önemli bir yere sahip olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Toplumsal cinsiyet algısı, Kadına yönelik şiddet, Evlilikte şiddet, Hemşire

Abstract:
The aim of this study was to determine the effect of social gender perceptions of nurses on their views on physical violence against women. The population of this descriptive study was formed by 156 nurses working between 1 July and 1 October 2018 at Istanbul Okan University Hospital. All of the universe was desired to be reached before sampling but the study was completed with 136 nurses due to the fact that there were nurses who are off-duty, who are on sick-leave and who did not want to participate in this study.  
The data of study were obtained by using the Social Gender Perception Scale which was conducted by Altınova and Duyan (2013), and the Scale of Physical Violence against Women in The Marriage developed by Ercan (2009). Number-percentage calculations, Kruskal-Wallis, Mann-Whitney U test, t test and Anova tests were used in the evaluation of data.
52.2% of the nurses who participated in the study stated that they had not received any gender-related education so far and 39% of them did not receive education on violence against women; 27.2% of them reported that they suffered physical violence. The mean score of Social Gender Perception Scale was found to be 97,40 ± 14,64 and the mean score of the scale of Physical Violence Against Women in The Marriage  was found to be 35,78 ± 7,80. There was a statistically significant difference between the mean age, gender, marital status, number of siblings and gender-related education and the mean score of Social Gender Perception Scale (p <0.05). A statistically significant difference was found between the gender of the nurses participating in the study, the working year in the profession and the exposure status to physical violence and the mean score of the Scale of  Physical Violence Against Women in The Marriage (p <0.05). There was a poor negative correlation between the mean score of Social Gender Perception Scale and the Scale of Physical Violence against Women in The Marriage of the nurses (p <0.01).
It is thought that awareness raising activities by giving weight on the subjects about social gender and violence against women and the studies on social gender perception and prevention of violence against women both during nursing education and in-service trainings have an important place.    

Keywords: Social gender perception, Violence against women, Violence in marriage, Nurse