Süt dişlerinde formokrezol, kalsiyum hidroksit, mineral trioksit agregat (MTA) ve ferrik sülfat amputasyonlarının klinik ve radyografik değerlendirilmesi
Clinical and radiographical evoluation of formocresol, calcium hydroxide, mineral trioxide agregate (MTA) and ferric sulphate pulpotomy in the primary teeth.
Yazar: ESMA YILDIZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. GÜL TOSUN
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Pedodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2009
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Ampütasyon = Amputation ; Ferrik sülfat = Ferric sulphate ; Kalsiyum hidroksit = Calcium hydroxide ; Kresol = Cresol

Özet:
Çalışmamızın amacı, süt dişlerine uygulanan formokrezol, kalsiyum hidroksit, MTA ve ferrik sülfat amputasyonlarının klinik ve radyolojik olarak değerlendirilmesidir.Bu amaçla, Selçuk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Pedodonti Anabilim Dalı kliniğine tedavi olmak üzere başvuran, yaşları 5-9 arasında toplam 88 hasta çalışmaya dahil edildi. Toplam 147 derin çürüklü süt azı dişine dört farklı amputasyon materyali (F, FS, KH ve MTA) uygulandı. Hastaların çalışma grubuna dâhil edilmesinde, dişlerin klinik ve radyolojik olarak patolojik belirtiler göstermemesine dikkat edildi. Tedavilerin başlangıcında ve 3, 6, 12 ve 18 aylık periyotlarda klinik ve radyolojik kontroller yapıldı, başarı-başarısızlıkları kaydedildi. Elde edilen verileri istatistik olarak değerlendirmek için Cochran's Q, ki-kare testi ve kaplan-meier analizi yapıldı. Ayrıca, cinsiyet, çene ve diş tipi, kök rezorpsiyon durumları ile başarısızlık oranları arasında ilişki olup olmadığı ki-kare testi ile değerlendirildi. Yaş faktörü ile başarısızlık arasındaki ilişkiyi değerlendirmek için ise Mann-Whitney U testi kullanıldı.Çalışmamızda, klinik olarak F, FS ve MTA gruplarında %100, KH grubunda % 89 başarı oranı tespit edildi. Radyolojik veriler değerlendirildiğinde ise en yüksek başarı oranı MTA grubunda (%94,6), en düşük başarı oranı ise FS grubunda (%72) gözlendi. F grubunda %87,1 ve KH grubunda %77,7 oranında başarı gözlendi. Ki-kare testi ve kaplan-meier analizinde, uygulanan dört farklı amputasyon materyalinin klinik ve radyolojik başarı oranları arasında istatistiksel olarak fark bulunmadı. Cochran's Q testine göre dört farklı amputasyon materyalinin klinik başarı-başarısızlık oranlarının bütün kontrol zamanlarında istatistiksel olarak farklı olmadığı tespit edildi. Cochran's Q testine göre, radyolojik değerlendirmede, MTA materyalinin başarı-başarısızlık oranlarının bütün kontrol zamanlarında istatistiksel olarak farklı olmadığı tespit edildi. FS materyalinin başarısızlık oranı üçüncü ayda istatistiksel olarak farklı bulundu ve materyaller arasında en erken başarısızlık gösteren materyal oldu. F ve KH materyallerinin başarısızlık oranları ise altıncı ayda istatistiksel olarak farklı bulundu.Ki-kare testi ve kaplan-meier analizinde, uygulanan dört farklı amputasyon materyalinin klinik ve radyolojik başarı oranları arasında istatistiksel olarak fark bulunmadı. Sonuçlar Cochran's Q testi ile değerlendirildiğinde, materyallerin klinik başarı oranları arasında istatistiksel olarak fark bulunmazken, radyolojik değerlendirmede, MTA materyali bütün kontrol zamanlarında başarılı bulunurken, FS materyalinin üçüncü ayda, F ve KH materyallerinin ise altıncı ayda başarısızlığa düştüğü gözlendi.

Abstract:
The aim of this study is to evaluate the formocresol, ferric sulphate, calcium hydroxide and MTA pulpotomies in primary teeth clinically and radiographically.Totally 88 patient, with an age range of 5-9 years who were present to Selçuk University Department of Pediatric Dentistry to have treatment, were included to this study. Totally 147 primary teeth with deep caries were treated with four different pulpotomy medicaments (F, FS, CH ve MTA). The criteria for tooth selection to be included in this study was to have no clinical and radiographic evidence of pulp pathology. At 3, 6, 12 and 18 month follow-up, clinical and radiographic success and failures were recorded. The difference were statistically analyzed using the Cochran?s Q, Chi-square test and Kaplan-Meier analysis. The difference between sex, tooth and jaw type, root resorption degree and failure rates were analyzed using Chi-square test. The difference between age and failure rates were analyzed using Mann-Whitney U test.In this study, in F, FS and MTA groups clinical success rate was 100%, in CH group it was 89%. In radiologic analysis, MTA group had the highest success rate (%94,6) and FS group had the lowest success rate (%72). In the F group the success rate was %87,1 and in the CH group the success rate was %77,7. According to Chi-square test and Kaplan-Meier analysis, there was no clinical and radiographic difference between materials. According to Cochran?s Q test, there was no clinical difference between failure rates of materials. In radiographic analysis according to Cochran?s Q test, failure rate in MTA group was found to have no difference in all control periods. In FS group failure rate was found to be different in three month period and was the first unsuccessful group. The failure rates of F and CH groups were different in six month follow-up period.There was no clinical and radiographic difference between materials according to Chi-square test and Kaplan-Meier analysis. While there was no clinical difference between failure rates of materials according to Cochran?s Q test, in radiographic analysis, failure rate in MTA group was found to have no difference in all control periods. In FS group failure rate was found to be different in three month period and was the first unsuccessful group. The failure rates of F and CH groups were found to be different in six month follow-up period.