Farklı maloklüzyon tı̇plerı̇nde temporomandı̇buler eklem ve çevresı̇ndekı̇ yapılardakı̇ osseöz değı̇şı̇klı̇kler ve morfometrı̇k ölçümler
Osseos changes and morpometric measurements in the temporomandibular joint and its surrounding structures in different types of malocclusion
Yazar: SİMGE EŞME
Danışman: PROF. DR. BAYRAM UFUK ŞAKUL ; PROF. DR. KAAN ORHAN
İstanbul Medipol Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Anatomi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Anatomi = Anatomy
Dizin: Konik ışınlı bilgisayarlı tomografi = Cone-beam computed tomography ; Maloklüzyon = Malocclusion ; Mandibular kondil = Mandibular condyle ; Morfometri = Morphometry ; Sefalometri = Cephalometry ; Temporomandibular eklem = Temporomandibular joint

Özet:
Temporomandibular eklem (TME) condylus mandibulae, fossa mandibularis ve temporal kemiğin tuberculum articulare'sinin oluşturduğu vücudun karmaşık eklemlerinden birisidir. Yaş, cinsiyet, patolojik süreçler, fonksiyonel değişiklikler ve oklüzal kuvvetler dahil olmak üzere TME morfolojisini ve konumunu etkileyen çeşitli faktörler bulunmaktadır. Condylus mandibulae'deki büyüme farklılıkları, dişlerin oklüzyonunu ve buna bağlı olarak da kraniyofasiyal iskeletin büyüme ve gelişimini etkileyebilir. Bu nedenle Temporomandibuler eklem, büyüme ve gelişimi mandibula'yı, ardından kraniyofasiyal kompleksi etkileyen anatomik ve biyomekanik olarak karmaşık bir yapıdır. Ortodontide maloklüzyonlar iskeletsel ve oklüzal düzensizlikler olarak sınıflandırılır. İskelet paternleri, ortodontik tanı için vertikal ve anteroposterior farklılıklara göre analiz edilir ve sınıflandırılır. İskeletsel Sagittal Sınıflandırma Sınıf 1, Sınıf 2, Sınıf 3 olmak üzerek üç gruba ayrılır. TME yapılarının radyografik muayenesi, TME'yi etkileyen kemik değişiklikleri ve morfolojik anomalilerin değerlendirilebilmesi için çok önemlidir. Konik Işınlı Bilgisayarlı Tomografi (KIBT), TME için en yaygın kullanılan görüntüleme ve inceleme yöntemidir. Bu çalışmanın amacı üç boyutlu KIBT görüntüleri kullanarak farklı maloklüzyon tiplerinde TME ve çevresindeki kemik yapılardaki osseöz değişikliklerin değerlendirilmesi ve morfometrik ölçümlerin yapılmasıdır. Çalışmaya dahil edilen 90 olgu, sagittal iskelet sınıflamasına göre üç gruba ayrılmıştır. Farklı sagittal iskelet ilişkileri, cinsiyet ve yaşa sahip hastalarda konik ışınlı bilgisayarlı tomografi kullanarak TME kemik bileşenlerinin morfolojisi ve kondil osseoz değişiklikleri değerlendirilmiştir. Sagittal iskelet ilişkilerinin, osteofit oluşumu, inklinasyon açısı (best-fit), yükseklik, anteroposterior çap üzerinde anlamlı etkisi vardır (p<0.05). Pole depresyonu, mediolateral çap, sagittal eklem boşluğu ölçümleri cinsiyetten etkilenirken; düzleşme, inklinasyon açısı, anteroposterior çap, koronal eklem boşluğu ölçümleri yaştan etkilenmiştir. İnklinasyon açısı, tuberculum articulare yüksekliği, sagittal eklem boşluğu ölçümleri sağ ve sol TME arasında anlamlı farklılık göstermiştir (p<0.05).

Abstract:
The temporomandibular joint (TMJ) is one of the complex joints of the body formed by the mandibular condyle, mandibular fossa, and articular tubercle of the temporal bone. There are several factors that affect TMJ morphology and location, including age, gender, pathological processes, functional changes, and occlusal forces. Growth differences in mandibular condyle can affect the occlusion of the teeth and, accordingly, the growth and development of the craniofacial skeleton. Therefore, the temporomandibular joint is an anatomically and biomechanically complex structure whose growth and development affects the mandible, and then the craniofacial complex. In orthodontics, malocclusions are classified as skeletal and occlusal irregularities. Skeletal patterns are analyzed and classified according to vertical and anteroposterior differences for orthodontic diagnosis. Skeletal Sagittal Classification is divided into three groups: Class 1, Class 2, Class 3. Radiographic examination of TMJ structures is very important for the evaluation of bone changes and morphological anomalies affecting the TMJ. Cone-beam Computed Tomography (CBCT) is the most widely used imaging and examination method for TMJ. The aim of this study is to evaluate the osseous changes in the TMJ and surrounding bone structures and to make morphometric measurements in different types of maocclusion using three- dimensional CBCT images. 90 cases included in the study were divided into three groups according to sagittal skeletal classification. Morphology of TMJ bone components and condylar osseous changes were evaluated using cone-beam computerized tomography in patients with different sagittal skeletal relationships, gender, and age. Sagittal skeletal relationships have a significant effect on osteophyte formation, inclination angle (best-fit), height, and anteroposterior diameter (p<0.05). Pole depression, mediolateral diameter, sagittal joint space measurements were affected by gender; flattening, inclination angle, anteroposterior diameter, coronal joint space measurements were affected by age. Inclination angle, articular tubercle height, sagittal joint space measurements showed significant differences between right and left TMJ (p<0.05).