İyot ve/veya selenyum eksikliği olan sıçanlarda hepatik ksenobiyotik metabolize edici enzim aktivitelerinin incelenmesi
Activities of hepatic drug-metabolizing enzymes in iodine and/or selenium deficient rats
Yazar: PINAR ERKEKOĞLU
Danışman: PROF.DR. FİLİZ HINCAL
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2004
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
ÖZET İyot ve/veya Selenyum Eksikliği Olan Sıçanlarda Hepatik Ksenobiyotik Metabolize Edici Enzim Aktivitelerinin İncelenmesi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Bilim Uzmanlığı Tezi, Ankara, 2004 Tiroid hormonları normal, hücre gelişimi, büyüme ve metabolizma dahil çok sayıda biyolojik proses için esansiyeldir. Tiroid hormonlarının yapısal bileşeni olan iyot, bu hormonlarının sentezi ve regülasyonu için elzemdir. Hücresel antioksidan savunma sisteminin esansiyel bileşeni olan selenyum da prohormon "tiroksinin (T4) aktif hormon "triiyodotironin"e (T3) dönüşümünü katalize eden iyodotironin 5'-deiyodinazların selenoprotein olmaları nedeniyle tiroid hormon sentezi, aktivasyonu ve regülasyonunda esansiyel bir role sahiptir. Ancak her iki eser elementin dünyanın birçok bölgesinde sınırlı düzeyde bulunur. Ortalama günlük selenyum düzeylerinin de optimum değerlerin altında olduğuna ilişkin veriler bulunmaktadır. Bu çalışmada iyot ve/veya selenyum eksikliğinde, ilaçların ve diğer ksenobiyotiklerin detoksifikasyonu veya biyoaktivasyonundan sorumlu hepatik enzim sistemlerindeki olası değişikliklerin üçlü bir hayvan modelinde incelenmesi amaçlanmıştır. Yalnız başına selenyum veya yalnız başına iyot eksikliği olan veya her iki eser element yönünden eksikliği bulunan sıçanlarda, hepatik mikrozomal total sitokrom P450 ve sitokrom b5 düzeyleri, mikrozomal NADPH sitokrom P450 redüktaz ve CYP2E1 (anilin hidroksilaz) aktiviteleri ve sitozolik glutatyon S-transferaz aktivitesi ölçülmüştür. Elde edilen bulgular, her üç eksiklik halinin sıçanlarda hepatik ksenobiyotik metabolizmasında önemli değişiklikler oluşturduğunu göstermiştir. Anahtar Kelimeler: ilaç metabolize edici enzimler, iyot ve selenyum, tiroid hormonları

Abstract:
VI ABSTRACT Activities of Hepatic Drug-Metabolizing Enzymes in Iodine and/or Selenium Deficient Rats, Hacettepe University Health Sciences Institute MSc Thesis in Pharmaceutical Toxicology, Ankara, 2004 Thyroid hormones are essential for the maintanence of normal metabolic function in living organisms, and regulate and promote cellular fuction and development. As a structural component of thyroid hormones, iodine is a primary requirement for their synthesis and regulation. Since the iodothyronine 5'-deiododinases, the enzymes catalyse the conversion of prohormone thyroxine (T4) to active hormone T3, are selenoenzymes, selenium, the essential part of antioxidant defense system is also involved in the regulation of thyroid hormone synthesis, activation and regulation. Both of these essential elements are inadequately available for man and livestock in most parts of the world. Existing data indicate that none of the regions of Turkey is free of endemic goiter, and daily intake of selenium of Turkish population seems to be rather marginal, if not deficient. The objective of this study was to investigate the effects of iodine and/or selenium deficiency on rat hepatic microsomal cytochrome P450 and cytochrome b5 levels, microsomal NADPH cytochrome P450 reductase and cytochrome 2E1 (aniline hydroxylase) activities and cytosolic glutathione S- transferase activity in a three-step animal model. The generated data indicate that each deficiency state cause significant alterations in the hepatic xenobioitic metabolizing systems of rats. Keywords: drug-metabolizing enzymes, iodine and selenium, thyroid hormones