İşgücü piyasasında kazanç farklılıklarının belirleyicisi olarak eğitimin rolü
Role of education as determinant of earning differences in labour market
Yazar: MERVE ÇELİK KEÇİLİ
Danışman: PROF. DR. ETHEM ESEN
Anadolu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Ekonomi = Economics ; Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Eğitim = Education ; Kazanç eşitsizliği = Earnings inequality ; Kazançlar = Earnings ; Ücret = Wage ; Ücret farkı = Wage differential ; İş gücü = Manpower ; İş gücü piyasası = Labour market

Özet:
Eğitim ekonomik büyüme ve kalkınma sürecinde önemli rolü olan unsurlardan biridir. Beşeri sermaye teorisinde ücret farklılıklarının nedenlerinden biri olarak çalışanlar arasındaki beşeri sermaye birikiminde meydana gelen farklılıklar gösterilmektedir. Beşeri sermaye birikimi olarak kabul edilen eğitim, işgücü piyasasında ücret düzeylerini ve farklılıklarını belirleyen etkenlerden biridir. Eğitim ile ücret düzeylerindeki farklılıklar işgücü piyasası literatüründe ücretler konusunda önemli bir yeri olan Mincer kazanç modelinde de incelenmektedir. Bu model, eğitimin kazançlar üzerindeki etkisinin olumlu olduğunu ifade etmektedir. 
Bu çalışmada eğitim yılının ücretler üzerindeki etkisi Mincer kazanç modeli kullanılarak incelenmiştir. Çalışma kapsamında Hanehalkı Bütçe İstatistikleri mikro veri setinin 2011-2019 yılları arasındaki kesit verilerinden faydalanılarak kazanç fonksiyonunun tahmini yapılmıştır. Tahmin yöntemi olarak en küçük kareler yöntemi, semiparametrik regresyon yöntemi ve içselliği göz önünde bulunduran semiparametrik regresyon yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada araç değişken yöntemi olarak kontrol fonksiyonu yaklaşımından faydalanılmıştır. Çalışmanın elde edilen bulgular, söz konusu dönemlerde her üç tahmin yönteminde de eğitim yılının ücret seviyesini pozitif şekilde etkilediğini göstermektedir. Semiparametrik regresyon tahmini sonuçları bu etkinin her yıl için özellikle belli bir dönemden sonra daha yüksek oranda olduğunu göstermektedir. Kontrol fonksiyonu yaklaşımı bu etkinin bazı dönemlerde negatif, bazı dönemlerde pozitif olduğunu ifade etmektedir. Bütün yıllar göz önünde bulundurulduğunda pozitif trende sahip bir etkinin olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.

Abstract:
Education is one of the elements that have an important role in the process of economic growth and development. In the human capital theory, differences in human capital accumulation among employees are shown as one of the reasons for wage differences. Education, which is accepted as human capital accumulation, is one of the factors that determine wage levels and differences in the labor market. Differences in education and wage levels are also investigated in the Mincer Earnings Model, which has an important place in the labor market literature on wages. This model states that the effect of education on earnings is positive.
In this study, the effect of the education year on wages was examined using the Mincer Earnings Model. Within the scope of the study, the estimation of the earnings function was carried out by using the section data of the Household Budget Statistics micro data set in the years between 2011 and 2019. The least squares method, the semiparametric regression method and the semiparametric regression method which takes into account the endogeneity were used as the estimation method. In the current study, the control function approach was used as the instrumental variable method. The achieved findings of the study show that the education year positively affects the wage level in all three estimation methods in the mentioned periods. Semiparametric regression estimation results show that this effect is higher for each year, especially after a certain period. The control function approach states that this effect is negative in some periods and positive in others. When all years are considered, it is concluded that there is an effect with a positive trend.