Lise öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ve duygu düzenleme becerilerinin kişilik özelliklerine ve çeşitli değişkenlere göre incelenmesi
Examination of social media addiction and emotion regulation skills in high school students according to the personal characteristics and various variables
Yazar: ÇAĞLAR HÜSEYİN ÇOLAK
Danışman: PROF. DR. MURAT İSKENDER
Sakarya Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Duygu düzenleme = Emotion regulation ; Kişilik = Personality ; Kişilik özellikleri = Personality traits ; Lise öğrencileri = High schools students ; Sosyal medya = Social media ; İnternet = Internet ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu araştırmanın amacı, lise öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı ve duygu düzenleme becerilerinin kişilik özelliklerine ve çeşitli değişkenlere göre incelenmesidir. Araştırma evrenini Kocaeli ilindeki ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören öğrenciler oluşturmuştur. Araştırma örneklemi ise İzmit İlçesi'ndeki ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören 428 öğrenci ile oluşturulmuştur. Araştırmanın verileri Demografik Bilgi Formu, Ergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği Kısa Formu, Ergenler İçin Duygu Düzenleme Ölçeği ve Beş Faktör Kişilik Ölçeği ile elde edilmiştir. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Verilerin hangi analiz yöntemi ile analiz edileceğini tespit etmek için yapılan normallik analizi sonucuna göre veri analizinde parametrik olmayan testler kullanılmıştır. Araştırma sonucuna göre katılımcıların çoğunluğunun sosyal medya bağımlısı olmadığı tespit edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin yaşları ile sosyal medya bağımlısı olma durumları arasında anlamlı bir farklılık bulunurken diğer demografik özelliklerde herhangi bir farklılık tespit edilememiştir. 
Öğrencilerin duygu düzenleme becerileri incelendiğinde en çok içsel işlevsel duygu düzenleme eğilimi sergiledikleri tespit edilmiştir. Araştırma sonucuna göre katılımcıların cinsiyetleri ile duygu düzenleme becerilerinin alt boyutlarından olan içsel işlevsel olmayan duygu düzenleme ve dışsal duygu düzenleme becerileri arasında anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların yaşları ile dışsal işlevsel olmayan duygu düzenleme becerisi arasında anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların kardeş sıra sayısı ile içsel işlevsel olmayan duygu düzenleme ve dışsal işlevsel duygu düzenleme becerileri arasında anlamlı bir farkın olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların algılanan ekonomik durum ile duygu düzenleme becerileri arasında anlamı bir farklılığın olmadığı tespit edilmiştir. Katılımcıların akademik başarı düzeyleri ile içsel işlevsel duygu düzenleme becerileri arasında anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Akademik başarı düzeyi ile diğer alt boyutlar arasında anlamlı bir farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Katılımcıların annelerinin eğitim durumları ile dışsal işlevsel duygu düzenleme becerileri arasında anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların babalarının eğitim durumları ile içsel işlevsel duygu düzenleme becerileri arasında anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir.
Katılımcıların kişilik özelliklerinin sosyal medya bağımlısı olma durumlarına göre farklılığın olup olmadığını belirlemek amacı için yapılan analiz sonucunda yumuşak başlılık, özdenetim, nörotizm ve deneyime açıklık alt boyutları ile sosyal medya bağımlısı olma durumları arasında anlamlı bir farklılığın olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca dışadönüklük alt boyutu ile sosyal medya bağımlısı olma durumu arasında anlamlı bir farklılığın olmadığı tespit edilmiştir. Katılımcıların kişilik özelliklerinin sosyal medya bağımlısı olma durumları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacı için yapılan analiz sonucunda Dışadönüklük ile negatif, çok düşük ve anlamsız, Yumuşak Başlılık ile negatif, düşük ve anlamlı, Özdenetim ile negatif, düşük ve anlamlı, Nörotizm ile pozitif, düşük ve anlamlı ve Deneyime Açıklık ile negatif, çok düşük ve anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Katılımcıların kişilik özellikleri ile en çok kullandıkları duygu düzenleme yöntemi arasındaki farklılığı belirlemek amacı ile yapılan analiz sonucunda Dışadönüklük, Yumuşak Başlılık, Özdenetim ve Nörotizm'in en sık kullandıkları duygu düzenleme yöntemlerine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir.

Abstract:
This research's objective is to examine social media addiction and emotion regulation skills of the high school students according to their personality chracteictics and several factors. The research universe was created by students studying in secondary schools in Kocaeli province. The research sample was created with 428 students studying in secondary schools in Izmit District. The data of the study were obtained by Demographic Information Form, Short Form of Adolescent Social Media Addiction Scale, Emotion Editing Scale for Adolescents and Five Factor Personality Scale. The study included a relational screening model, which is one of the quantitative research methods. According to the normality analysis results conducted to determine which analysis method the data will be analyzed, non-parametric tests were used in data analysis. According to the study, the majority of participants were not addicted to social media. There was a significant difference between the age of the students participating in the study and their social media addiction, while no differences were detected in other demographic characteristics.
When students' emotion editing skills were examined, it was found that they tend to regulate the most intrinsic functional emotions. According to the research, there was a significant difference between the genders of the participants and the internal non-functional emotion editing and external emotion editing skills, which are sub-dimensions of emotion editing skills. It was found that there was a significant difference between the age of the participants and the ability to regulate external non-functional emotions. Participants were found to have a significant difference between the number of sibling sequences and their intrinsic non-functional emotion editing and external functional emotion editing skills. It has been determined that there is no difference in meaning between the perceived economic situation and the ability of the participants to regulate emotions. Participants were found to have a significant difference between their academic achievement levels and their internal functional emotion editing skills. There has been no significant difference between academic achievement levels and other sub-dimensions. It was found that there was a significant difference between the educational status of the mothers of the participants and the external functional emotion editing skills. It was found that there was a significant difference between the educational status of the participants and the internal functional emotion editing skills.
As a result of the analysis to determine whether the personality characteristics of the participants differ depending on their social media addiction, it has been found that there is a significant difference between soft ness, self-control, neuralism and openness subsizes and social media addiction situations. In addition, there was no significant difference between the subsize of extrovertism and the state of social media addiction. As a result of the analysis to determine the relationship between the personality characteristics of the participants in social media addiction, there is a negative, very low and pointless, negative with soft ness, negative, low and meaningful with self-control, positive with neurism, low and meaningful, and negative, very low and meaningful relationship with Experience Openness. As a result of the analysis conducted with the aim of determining the difference between the personality characteristics of the participants and the method of editing the emotion they used the most, it was found that Extrovertism, Soft Ness, Self-control and Neurism differ significantly according to the emotion editing methods used most often.