Gediz Deltası'nın(İzmir-Menemen-Batı Türkiye) denizel çökellerinin foraminifer içeriği ve çökelim ortamları
Foraminiferal content and depositional environments of marine sediments in Gediz Delta (İzmir-Menemen-Western Turkey)
Yazar: EKİN GÖKÇE BENLİ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İSMAİL İŞİNTEK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Uygulamalı Jeoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Jeoloji Mühendisliği = Geological Engineering

Özet:
Gediz Deltası çökelleri ve fosil içeriği deltanın B-GB kenarında YSK-C ve D-KD kenarında SK-246 sondajlarının karotlarına dayanılarak incelenmiştir. Delta'nın B-GB bölümü, YSK-C sondajında 6 m'e kadar karasal çökeller, 35 metre'ye kadar sığ denizel çökellerle temsil edilmektedir. Karasal bölüm toprak, çakıl ve çamurlu kumlardan oluşmaktadır. Denizel bölüm ise, biyoklastlı, çamurlu, çakıllı kumlar ve çakıllı kumlu biyoklastlı çamur katmanlarından oluşur. Biyoklastlar ekinid, ostrakod, gastrapod, foraminifer, bryozoa ve bivalvialardan yapılıdır. Delta'nın denizel düzeylerinde saptanan foraminifer faunası 55 bentik, 2 planktonik türle temsil edilmektedir. Bu foraminiferler deltanın B-GB istifinin 8-31 metrelik bölümünün sığ denizel bir ortamda oluştuğunu yansıtmaktadır. 

Deltanın D-KD bölümü SK-246 sondajında 43,5 m'ye kadar genel olarak karasal çökellerle temsil edilir. Bununla birlikte, 18-19; 23-24; 36-37,5 m'lik bölümlerinde denizel düzeyler içerir. Deltanın D-KD bölümünün karasal çökelleri genel olarak Neojen volkanik kayalarından türemiş çakıl, tüf, kül içeren, kum ve kireçli çamur kayaları ile temsil edilir. Denizel düzeyler ise, 18-19 ve 36-37,5 metrelerinde çok ince gastrapod, bivalvia ve ostrakod kırıntıları içeren kireçli kil taşı ve kireçli çamur taşlarından oluşurken, 23-24 m'de bol gastrapod, ekinid, bryazoa, bivalvia ve foraminifer içeren kumlu çamur taşlarıyla temsil edilmektedir. Söz konusu denizel düzey bir bentik foraminifer faunası içerir. Bu veriler deltanın D-KD bölümünün genellikle karasal fasiyeste olduğunu zaman zaman oluşan transgresyonla denizle örtüldüğünü gösterir.

ESR yöntemiyle yapılan yaşlandırma çalışmasında YSK-C sondajı istifinin 8-9m'leri 11,376 artı eksi 67,53 yıl; 10-11 m'si 16,466 artı eksi 16,06 yıl; 24-25 m'si 15,344 artı eksi 21,15 yıl; 25-26 m'si 19,995 artı eksi 22.21 yıl olduğu saptanmıştır. Bu sonuç, deltanın B-GB bölümlerinin son 20000 ile 11000 yıl arasında sürekli denizel koşullarda olduğu, 11000 yıldan günümüze kadar ise, karasal fasiyeste bulunduğunu yansıtmaktadır.

Deltanın B-GB kenarı ile D-KD kenarı istifleri karşılaştırıldığında, batı bölgelerindeki denizel çökellerle doğu bölgesindeki egemen karasal çökellerin girik olduğu, doğu bölgesindeki karasal koşulların 20000 yıldan daha yaşlı olabileceğini gösterir.

Abstract:
Sediments and fossil content of Gediz Delta were examined based on the drilling core samples of the W-NW edge YSK-C and E-NE edge and SK-246 drilling. W-SW part of the Delta is represented by terrestrial delta sediments up to 6 meters and shallow marine detritic sediments up to 35 meters in the YSK-C drilling. Terrestrial part consists of a soiled, graveled, muddy and sandy sediment. Marine part consists of bioclast, mud, gravel bearing sands and graveled sand, bioclast bearing mud layers. Bioclasts comprise of echinite, ostracod, gastropod, foramifer, bryozoa and bivalvia. Benthic foraminiferal fauna determinated in the marine levels are represented by 55 bethic, 2 planktonic species. These foraminiferas reflect that the  W-SW sequence of the delta, between 8-31m has been occured in marine conditions. 

In the SK-246 driling core, E-NE part of the delta represented by terestrial sediments 45.5m in thicknes. However it contains marine levels in the 18-19; 23-24; 36-37.5 meters. Terestrial sediments of E-NE part of the delta generally are represented by Neogene pebles, tufas and ashes bearing sandy and limy mud rocks. While the marine levels in 18-19 and 36-37.5 meters consist of ostracod, thiny gastropod and bivalvia bearing limy claystone and limy mudstone. They are represented by gastropod, echinid, bryozoa, bivalvia and foraminifer bearing sandy mudstones in the 23-24m. Mentioned marine level contains a benthic foraminifer fauna. These evidences show that the E-NE part of the delta has been occured in terestrial conditions and It is temporally covered by marine transgression. 

In aging survey done by ESR method  8-9m is determined to be 11.376 plus minus 67.53 years; 10-11m is determined to be 16.466 plus minus 16.06 years; 24-25m is determined to be 15.344 plus minus 21.15 years; 25-26m is determined to be 19.995 years. This result illustrates that W-SW parts of the delta is always in marine condition between 20000 and 11000 years and it has been in terrestrial condition since the year of 11000.

When W-NW edge and layers of E-NE which is still horizontal are compared marine sediments in west part and terrestrial sediments in East part have been interbedded to each other; additionally it shows that terrestrial condition in east part is 20000 years and it might be older.