Okul kültürünün özel okullarda ve devlet okullarında çalışan sosyal bilgiler öğretmenlerinin uygulamalarına etkisi
The impact of school culture on the practices of public and private school social studies teachers
Yazar: ARZU FERYAL KOÇ
Danışman: DOÇ. DR. MUSTAFA ÖZTÜRK
Erciyes Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Branş öğretmenleri = Branch teachers ; Okul kültürü = School culture ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Öğretim uygulamaları = Teaching practices ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Bu çalışma özel okullarda ve devlet okullarında görev yapan sosyal bilgiler öğretmenlerinin uygulamalarına okul kültürünün etkisini araştırmak amacıyla yapılmıştır. Bir okulun yaşam alanının büyük bir kısmını okul kültürü oluşturmaktadır. Okullar arasındaki farklılaşmanın etkilerinden biri  olan okul kültürü, öğretmen uygulamaları üzerinde önemli ölçüde hissedilmektedir. Okul kültürü öğretmen, öğrenci, idareci, okulun fiziki şartları, okulun tarihi, okulu oluşturan yapılarla birleşip oluşur. 

Çalışmada karma araştırma modeli benimsenmiş olup veri toplamak amacıyla anket ve görüşme yöntemi kullanılmıştır. Anketler, devlet okullarında görev yapan 52 sosyal bilgiler öğretmeni ve özel okullarda görev yapan 51 sosyal bilgiler öğretmenine uygulanmıştır. Devlet okullarında görev yapan 5 sosyal bilgiler öğretmeni ve özel okullarda görev yapan 5 sosyal bilgiler öğretmeni ile görüşme gerçekleştirilmiştir. Araştırmada uygulanan anket ve görüşme soruları araştırmanın konusuna uygun şekilde, okul kültürünü oluşturan bileşenleri içermektedir. Bu bölümler; okulla ilgili, idare ile ilgili, meslektaşlar ile ilgili, öğrenci ile ilgili, derslerle ilgi, veliler ile ilgili şekilde başlıklarından oluşur ve altı bölümden ibarettir. 

Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, okul kültürünün özel okullarda ve devlet okullarında öğretmen uygulamaları üzerinde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Özel okullarda maddi imkânlar devlet okullarından daha iyi olduğu için ders içi uygulamaların daha çeşitli olduğu belirlenmiştir. Ayrıca özel okullarda velilerin devlet okullarından daha eğitim odaklı olması, özel okullarda fiziki imkânların daha iyi olmasından dolayı gibi sebeplerle uygulamalardaki çeşitliliğin yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ancak velilerin okula ve derslere müdahalesinin devlet okulunda daha az olduğu belirlenmiştir. Bu bağlamda devlet okullarında görev yapan sosyal bilgiler öğretmenleri ders içi uygulamalarını yaparken daha bağımsız hareket edebilmektedirler. Bununla birlikte devlet okullarında görev yapan sosyal bilgiler öğretmenleri zaman ve planlama açısından özel okullarda görev yapan sosyal bilgiler öğretmenlerinden daha avantajlı olmaları sebebiyle ders içi uygulamalarını daha rahat hazırlamaktadırlar. 

Anahtar kelimeler: Okul Kültürü, Özel Okul, Devlet Okulu, Sosyal Bilgiler Öğretmeni, Uygulama

Abstract:
This study was conducted to research the influence of the school culture on the practices of the teachers who work in private and public schools. The school culture forms a great part of the living place in a school. One of the most important impacts of the differentiation between schools is that the school culture impact is highly sensed on the practices of  teacher. The school culture consists of teacher, student, administration, and the physical condition of the school, the history of the school and the structures of the school. Teacher and the practices of  teacher are one of them. The practice and the school culture are in interaction. The practices of  teacher is not only influenced by the school culture but also it is one of the elements which contributes to the creation of the school culture.

In this study survey and interview methods were used to gather information. Throughout Turkey the surveys were conducted on 52 Social studies teachers who work at public schools and 51 Social studies teachers who work at private schools. The interviews were conducted on 5 Social studies teachers who work at public schools and 5 Social studies teachers who work at private schools.

The questions of surveys and interviews involves the elements that forms the school culture properly. They consist of these titles; about school, administration, colleagues, students, lessons and parents. It also consists of 6 parts. According to the information collected by this research we can come to the conclusion that the school culture has an important influence on the teacher performances at both public and private schools. It is explained that as private schools have better financial opportunities than public schools they have better practices in classes. Furthermore we can conclude that as the parents at private schools are more focused on the education than the parents at public schools, the practices rises. But at public schools the parents have less intervention in school and lessons. In this context, social studies teachers working in public schools can act more independently in their classroom practices. You can prepare your classroom applications more conveniently so that social studies teachers working in public schools are more advantageous than social studies teachers working in private schools in time and planning. 

Keywords: School Culture, Private Schools, Public Schools, Social Studies Teacher, Practice