6. sınıf Türkçe ders kitabı'nda bulunan metinlerin çocuk edebiyatı ürünlerinin taşıması gereken nitelikler bakımından incelenmesi
Analysis of the texts in the sixth grade Turkish textbook in terms of the qualities that children's literature products should have
Yazar: UĞUR DURMAZ
Danışman: PROF. DR. OSMAN MERT
Atatürk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ders kitapları = Textbooks ; Edebi metinler = Literary texts ; Kitaplar = Books ; Okuma metinleri = Reading texts ; Türkçe dersi = Turkish lesson ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Çocuk edebiyatı = Children’s literature

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, 6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı'nda bulunan metinlerin çocuk edebiyatı ürünlerinin taşıması gereken nitelikler (biçim ve içerik) bakımından incelenmesidir. Yöntem:
Çalışmada ders kitabı incelemesi yapıldığı için doküman incelemesine dayalı nitel araştırma yöntemi uygun görülmüştür. Bulgular: Çalışmada Türkçe Ders Kitabı'nın taşıması gereken çocuk edebiyatı özellikleri alanyazın incelemesi sonucu bir araya getirilmiştir. Belirlenen özellikler biçim ve içerik özellikleri olarak ikiye ayrılmıştır. İçerik özellikleri konu, tema, kahramanlar, dil ve anlatım, plan ve ileti; biçim özellikleri ise kitap boyutu, kâğıt cinsi, sayfa düzeni, harfler, görseller, yazım ve noktalama başlıkları altında toplanmıştır. Çalışmada kullanılmak üzere toplam 66 içerik ve 35 biçim ölçütü belirlenmiştir.Sonuç: 6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı'nda 14 şiir, 5 anı, 4 bilgilendirici metin, 2 öykü, 2 tiyatro, 2 fabl, 1 efsane, 1 karikatür, 1 mektup türünde metin tespit edilmiştir. Araştırma sonucuna göre 6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı'nda birtakım hatalar ve eksiklikler gözlemlenmiştir. 6. Sınıf Türkçe Ders Kitabı'ndaki 7 metinde yazım yanlışı, 9 metinde noktalama eksikliği veya hatası bulunmaktadır. "Meşeler" ve "Yaz Sinemaları" adlı metinlerde şiddetin erkek çocuklar için olağan bir durum olarak anlatıldığı söylenebilir. Bununla beraber "Oyun" adlı metnin umut kırıcı bir şekilde sonlandırılması çocuk kitaplarının taşıması gereken nitelikler ile çelişmektedir. Ayrıca "Mavi Portakal" adlı metinde geçen "sapına kadar" kalıbının argo bir ifade olduğu düşünülmektedir.

Abstract:
Aim: This study aims to analyse the 6th grade Turkish course book's children literature works in terms of the features (format and content) that they must have.Method: This study is an analysis of a course book, qualitative research method based on document analysis, is considered appropriate as the method of the study.Findings: In this study, the criteria of children's literature, that Turkish course book must have, were determined. These determined criteria were divided into two groups as format and content features. Content features were determined as topic, theme, characters, language and expression, plan and message. On the other hand, format features were collected under the titles size of the book, type of the paper, page layout, letters, illustrations, spelling and punctuation. In total, 66 content and 35 format features were determined to be used in the study. Results: 14 poems, 5 memories, 4 informative texts, 2 stories, 2 theatre plays, 2 fables, 1 legend, 1 caricature and 1 letter were identified in Turkish course book. According to the study results, some mistakes and inadequacies were observed. The sixth-grade Turkish textbook contains nine texts with missing or incorrect punctuation, and seven texts with spelling errors. It can be said that violence is described as an usual situation for boys in the texts called "Meşeler" and "Yaz Sinemaları". Additionally the disapponting ending of the text called "Oyun" contradicts the qualities that childreen books should possess. İn addition these the phrase "up to the stem" in the text called "Mavi Portakal" is thought to be a slang expression.