Özel sektörde çalışanların karşılaştığı stresin iş performansına etkisi
The effect of stress encountered by employees in the private sector on job performance
Yazar: ELİF ŞEYMA KAYIR
Danışman: DOÇ. DR. AYŞE GÖZDE İYİCİL
Ufuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Performans = Performance ; Performans yönetimi = Performance management ; Stres = Stress ; Stres faktörleri = Stress factors ; Stres yönetimi = Stress management ; Çalışanlar = Workers ; Ölçekler = Scales ; Özel sektör = Private sector ; İş stresi = Job stress

Özet:
Stres, insanların iş hayatında ve özel yaşamlarında yaşadıkları baskıdır, gerginliktir. Araştırmalara göre stresin psikolojik, fiziksel ve sosyal açıdan sonuçları bulunmaktadır. Günümüzün çalışma hayatında kişiler, yüksek yoğunlukta stres yaşamaktadır. Küreselleşen dünya ile birlikte sosyal yaşantı, toplum, siyaset, ekonomi, çalışma koşulları, örgütlerin hedefleri ve rekabet ortamı gibi faktörler farklılık göstermektedir. Bu farklılık, stres düzeyini etkilemektedir. Stresin olumsuz yönlerinin azaltılması için stres yönetim stratejilerinin öğrenilmesi ve bu stratejilerin kullanılması gerekmektedir. Performans, çalışan kişilerin verdikleri emeklerin toplamıdır. Örgütlerin rekabet ortamında avantajlı konumda olabilmeleri için iyi performans gösteren çalışanlara gereksinim duymaktadır. Bu nedenle performans yönetimine önem vermektedirler. Stres ile performans arasındaki ilişkinin ve stres faktörlerinin bilinmesi amacıyla birçok araştırma yapılmıştır.
Araştırmanın genel amacı, özel sektörde çalışanların karşılaştıkları stres faktörlerinin performans üzerindeki etkilerini ve ilişki düzeylerini incelemektir. Bu araştırma için kapsamlı bir literatür taraması yapılmıştır. Ankara ili içerisinde belirlenen bir holdingin farklı şirketlerinde, çeşitli pozisyonlarda çalışanlar üzerinde stres ve iş performansı arasındaki ilişki, ulaşılan 242 kişiye anket çalışması yapılarak belirlenmiştir.
Anket aracılığıyla ulaşılan bilgilerin veri analizleri için SPSS 26.0 istatistiksel veri analizi programı kullanılmıştır. Araştırmada iş stresi ölçeği ve performans ölçeği kullanılmış ve "faktör analizi" yapılmıştır. Çalışma performansı ile iş stresi arasındaki ilişkinin şiddetini ve yönünü bulmak amacıyla "korelasyon analizi"nden yararlanılmış ve stresin çalışma performansı üzerindeki etkisinin incelenmesi için "regresyon analizi" yapılmıştır. Araştırma sonucunda iş stresi ölçeğinin; hipotezlerde bahsi geçildiği gibi 6 alt boyut olmadığı belirlenmiştir. Faktör analizi sonucunda ölçeğin 3 faktörlü yapıya sahip olduğu gözlemlenmiştir. Korelasyon analizinin sonucunda faktörler arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğu ancak stresin performans üzerinde etkisine bakıldığında regresyon analizi sonucunda stresin iş performansı üzerindeki etkisi, istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır.

Abstract:
Stress is the pressure and tension that people experience in their business and private lives. According to research, stress has psychological, physical and social consequences. In today's working life, people experience high intensity stress. With the globalizing world, factors such as social life, society, politics, economy, working conditions, goals of organizations and competitive environment are changing. This difference affects the stress level. In order to reduce the negative aspects of stress, it is necessary to learn and use stress management strategies. Organizations need employees who perform well in order to be in an advantageous position in a competitive environment. Therefore, they attach importance to performance management. Many studies have been conducted in order to know the relationship between stress and performance and stress factors.
The general purpose of the research is to examine the effects of stress factors encountered by employees in the private sector on performance and their relationship levels. A comprehensive literature review was conducted for this research. The relationship between stress and job performance on employees in various positions in different companies of a holding in the province of Ankara was determined by conducting a survey study on 242 people reached.
SPSS 26.0 statistical data analysis program was used for data analysis of the information obtained through the questionnaire. In the research, job stress scale and performance scale were used and "factor analysis" was used. "Correlation analysis" was used to find the strength and direction of the relationship between work performance and work stress, and "regression analysis" was conducted to examine the effect of stress on work performance.
As a result of the research, it was determined that the Work Stress Scale is not 6 sub-dimensions as mentioned in the hypotheses. As a result of factor analysis, it was observed that the scale has a 3-factor structure. As a result of the correlation analysis, there was a positive relationship between the factors and when the effect of stress on performance was examined, it was not found statistically significant as a result of the regression analysis.