Cumhuriyet dönemi Türk romanında estetik ve tematik kaynak olarak resim
Picture in the Turkish novel of Republican period as an aesthetic and thematic resource
Yazar: BAŞAK YAPICIOĞLU
Danışman: PROF. DR. SONER AKPINAR
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
En eski sanat dallarından biri olan resim, yine onun kadar temelleri eskiye dayanan edebiyatın her zaman ilgisini çekmiştir. Yazarların tematik evreni genişletme arzusuyla farklı disiplinlerden yararlanması bilinen bir durumdur. Ancak başlangıç düzeyinde en çok etkileşim içinde olan sanat türleri edebiyat ve resimdir. Yazarların resme yaklaşımları ve onu ele alış biçimleri ise edebiyat ve resim arasındaki ilişkiyi giderek çeşitlendirir.
Edebî eser basit bir nesne değildir. O, çok sayıda anlam ve ilişkinin bir araya getirdiği karmaşık bir organizasyondur. Hatta bu yönüyle insanın en sofistike ediminin edebiyat olduğu söylenebilir. Resimle kurduğu ilişki de edebiyatın yarattığı anlam katmanlarının en önemlilerinden birisidir.
Çalışmamızda incelediğimiz yazarlar da, eserlerinde kendilerini ve çevresinde olup bitenleri anlamak, onları daha gerçekçi ve vurucu biçimde anlatmak için resim sanatından fazlasıyla yararlanmışlardır. Bazı eserlerde resim, bir tablonun roman kahramanı üzerindeki etkisi olarak karşımıza çıkarken, bazı eserlerde roman kahramanı bizzat ressam olur. Kimi zamansa yazarlar, gravür, portre, tezhip, minyatür gibi resim sanatı içinde değerlendirilen geleneksel türleri kültürel belleği canlandırmak vb. işlevlerde kullanır. Bunlara bağlı olarak çalışmada resim sanatının etkin bir şekilde kullanıldığı, çeşitli dönemlerden seçilmiş temsil kabiliyeti yüksek romanlar üzerinden Cumhuriyet Dönemi romanının resimle ilişkisi tespite çalışılacaktır.

Abstract:
Painting, one of the oldest branches of art, has always attracted the attention of literature, whose foundations are as old as it is. It is a well-known fact that writers utilise different disciplines with the desire to expand the thematic universe. However, literature and painting are the art forms that interact the most at the initial level. Writers' approaches to painting and the way they deal with it gradually diversify the relationship between literature and painting.
A literary work is not a simple object. It is a complex organisation brought together by a multitude of meanings and relationships. In this respect, it can even be said that literature is the most sophisticated human activity. The relationship with painting is one of the most important layers of meaning created by literature.
 The authors we have analysed in our study have also made extensive use of the art of painting in their works in order to understand themselves and what is going on around them and to describe them in a more realistic and striking way. In some works, painting appears as the effect of a painting on the protagonist, while in some works the protagonist becomes the painter himself. Sometimes authors use traditional genres such as engravings, portraits, illumination, miniature, which are considered within the art of painting, to revive cultural memory, etc. Accordingly, this study will try to determine the relationship between the novel of the Republican Era and painting through novels with high representativeness selected from various periods in which the art of painting is used effectively.