Travma sonrası stres bozukluğu ve majör depresif bozukluk tanılı çocuk ve ergenlerde nöron spesifik enolaz düzeyinin değerlendirilmesi
Assessment of neuron-specific enolase levels in children and adolescents diagnosed with post-traumatic stress disorder and major depressive disorder
Yazar: MELİKE UYSAL
Danışman: PROF. DR. MEHMET FATİH CEYLAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Psikiyatri = Psychiatry

Özet:
Amaç: Çalışmadaki amaç; travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) ve majör depresif bozukluk (MDB) tanılı hastalarda nöron hücrelerinde hasarın göstergesi olan nöron spesifik enolaz (NSE) düzeyini değerlendirmektir. NSE düzeyinin incelenmesi ile TSSB, MDB ve nöronal patoloji arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi hedeflenmiştir.
Yöntem: Çalışmaya DSM-V'e göre TSSB ve komorbid MDB tanısı konulmuş 43 çocuk ve ergen "TSSB grubu" olarak, yalnız MDB tanısı konulmuş 43 çocuk ve ergen yaş ve cinsiyet açısından eşleştirildikten sonra "MDB grubu" olarak çalışmaya alınmıştır. Kliniğimizde danışmanlık için değerlendirilen 40 sağlıklı çocuk ve ergen, yaş ve cinsiyet açısından eşleştirildikten sonra "Kontrol grubu" olarak çalışmaya dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen çocuk ve ergenlerin tanı ve eştanıları DSM-V kriterlerine uygun olarak Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Ölçeği- Şimdi ve Yaşam Boyu Versiyonu (ÇDŞG-ŞY)ile değerlendirilmiştir. Sosyodemografik ve Klinik Veri Formu, Travma Sonrası Stres Tepki Ölçeği, Çocuklar İçin Depresyon Ölçeği, Çocukluk Çağı Anksiyete Tarama Ölçeği hastalar tarafından, Klinik Global İzlem- Şiddet Formu ise araştırmacı tarafından doldurulmuştur. Çalışmaya dahil edilen hastalardan venöz kan örneği alınmış, ECLIA yöntemiyle NSE düzeyi ölçülmüştür.
Bulgular: TSSB grubunda NSE düzeyi hem MDB grubu hem de sağlıklı kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. MDB grubu ile sağlıklı kontrol grubu arasında NSE düzeyi açısından anlamlı bir fark saptanmamıştır.
Sonuç: TSSB grubunda NSE düzeylerinin yüksek bulunması yoğun stres sonrası nöronal patolojinin gelişimi ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Çalışmamızda, MDB grubu ile sağlıklı kontrol grubu arasında ise anlamlı bir fark yoktu. Bu bulgular travmanın nöronal yapıya etkisinin daha belirgin olduğunu gösterebilir. Çalışmamız TSSB ve MDB'nin biyolojik etkileri hakkında literatüre katkı sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Travma Sonrası Stres Bozukluğu, Majör Depresif Bozukluk, NSE, Nöronal Patoloji

Abstract:
Aim: The purpose of the study is to evaluate the level of neuron spesific enolase (NSE), which is an indicator of damage to neuronal cells, in patients diagnosed with post-traumatic stress disorder (PTSD) and majör depressive disorder (MDD). By examining the NSE level, it is aimed to evaluate the relationship between PTSD, MDD and neuronal pathology.
Method: 43 children and adolescents who diagnosed with PTSD, 43 children and adolescents who diagnosed with MDD and 40 children and adolescents as healthy control, who matched for age and sex, included to the study. The diagnoses and comorbidities of the children and adolescents were evaluated with Kiddie-Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School Aged Children- Present and Life Time Verison (K-SADS PL) in accordandance with DSM-V criteria. Sociodemografic and Clinical Data Form, Post-traumatic Stress Reaction Index, Children's Depression Inventory, Screen for Child Anxiety Related Disorders were filled out by the patients and Clinical Global Impressions Scale- Severity Form was filled out by the researcher. Venous blood samples were taken from the patients and the NSE level was measured by the ECLIA method.
Results: NSE level of the PTSD group was found to be significantly higher than both the MDD group and the healthy control group. No significant difference was detected between the MDD group and the healthy control group in terms of NSE level.
Conclusion: The high levels of NSE in the PTSD group indicate that it may be related to the development of neuronal pathology after intense stress. In our study, there was no significant difference between the MDD group and the healthy control group. These findings may indicate that the effect of trauma on neuronal structure is more pronounced. Our study contributes to the literature on the biological effects of PTSD and MDD.

Keywords: Post-traumatic Stress Disorder, Majör Depressive Disorder, NSE, Neuronal Pathology