Okul öncesi dönemde çocukların davranış problemleri ile akran kabul düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examination of the relationship between the behavior problems of pre-school children and the levels of peer acceptance
Yazar: ZEHRA AKBAL KARACA
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLAY TEMİZ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Akran kabul ve reddi = Peer acceptance and rejection ; Davranış = Behavior ; Okul öncesi dönem = Preschool period ; Okul öncesi çocuklar = Preschool children ; Problem davranış = Problem behavior

Özet:
Araştırmanın amacı 2022-2023 eğitim-öğretim yılında okul öncesi eğitim kurumuna devam eden 5-6 yaş arasındaki çocuklarda görülen davranış problemleri ile akran kabul düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini Uşak il merkezinde Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı 6 anaokuluna devam eden 279 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri davranış problemlerinin ölçümünde kullanılan  "Okul Öncesi ve Anaokulu Davranış Ölçeği", akran kabulünün ölçümünde kullanılan "Resimli Sosyometri Ölçeği" ve çalışma grubu hakkındaki demografik bilgilerin edinildiği "Kişisel Bilgi Formu" aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma kapsamında yer alan değişkenler arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon Analizi, bağımsız örneklem t testi ve ANOVA kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda okul öncesi dönemde çocukların davranış problemleri ile akran kabul düzeyleri arasında negatif yönlü, orta düzeyde, anlamlı oranda bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuç doğrultusunda okul öncesi dönemde çocuklarda davranış problemleri (yalan söyleme, karşı gelme, eşyalara zarar verme vb.) arttıkça bu çocukların akranları tarafından kabul edilme düzeyleri azalmakta yani akranları tarafından reddedilme oranları artmaktadır. Ayrıca okul öncesi dönemde çocuklardaki davranış problemlerinin çocukların cinsiyetine göre anlamlı bir farklılaşmanın olduğu fakat çocuğun yaşı, anne baba eğitim düzeyi, çocuğun gün içerisindeki ekrana maruz kalma süresi ve çocuğun gün içerisinde ebeveyni ile geçirdiği süreye göre anlamlı bir farklılaşmanın olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Son olarak çocukların akranları tarafından kabul edilme düzeylerinin çocuğun yaşı, cinsiyeti, anne baba eğitim düzeyi, çocuğun gün içerisinde ekrana (tablet, telefon, televizyon) maruz kalma süresi ve çocuğun gün içerisinde ebeveyni ile geçirdiği süreye göre anlamlı bir farklılaşmanın olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.   
Anahtar Kelimeler: Akran İlişkileri; Davranış Problemleri; Okul Öncesi Dönem

Abstract:
The aim of investigation is to examine peer acceptance level relationship whit the behavior problems of 3h_5 age childrenat pre-school. The sample of invertigation composed at schools related to Uşak Ministry of Education on 279 children. The datums of the investigation were collected from the Pre-Education and Preschool behaviour measure pictorial sociometri measure and the participant information forms that the invertigator prepared. To find out the relations between variable in investigation Pearson Correlation Analysis, İndependent Sample T test and the Analysis of Varionce and ANOVA were used. The negative direction, intermediate, a significant Ratio Relationship was reached the conlucion at the behaviour peer acceptence level relalitonship whit the problems of children at the pre-education.  According to the result more there are the behavior problems of the children at pre-school,  less there are peer qacceptence levels. In fact the refusal ratio by peer increases. There are significiant difference between children at pre-school according to genders of children at pre-school. But according to the age of a child, the parent education level, and time which a child,  exposue to the screen, and the time which a child spends with his/her parent that there weren't significiant difference was reached to conclusion. At the end the peen acceptence level by the peer hasn't a significiant difference according to ages of children, genders of children, the parent education level, the time which a child exposure to the screen and the time which a child spend with his/her parents.  

Keywords: Behavioral Problems; Peer Relationships;  Preschool Period