Proparakainin kromatografik davranısının incelenmesi ve göz içi sıvılarında proparakainin kromatografik tayini
Investigation of chromatographic behaviour of proparacaine and its determination in aqueous humour by chromatography
Yazar: AYSUN DİNÇEL
Danışman: PROF.DR. NURSABAH E. BAŞCI
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Analitik Kimya Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2006
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology

Özet:
vÖZETDinçel A. Proparakainin kromatografik davranışının incelenmesi ve göziçi sıvılarında proparakainin kromatografik tayini. HacettepeÜniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Analitik Kimya Programı,Doktora Tezi, Ankara, 2006. Proparakain, oftalmik muayenede, minör vekatarakt cerrahisinde kullanılan oldukça önemli bir lokal analjeziktir. Buaraştırmanın amacı; proparakainin göz içi sıvılarından aköz humordakidüzeylerinin saptanmasına ve böylece proparakainin insan aköz humorunageçişinin incelenmesine olanak sağlayacak bir yüksek performanslı sıvıkromatografisi (HPLC) yönteminin geliştirilmesidir. Proparakainin HPLCsistemindeki kromatografik davranışlarının incelenmesi için, hareketli fazbileşimi, akış hızı gibi kromatografik parametreler irdelenmiş ve en uygunkromatografik ayırma koşulları belirlenmiştir. Proparakainin, insan göz içisıvılarından HPLC sistemi ile tayininde, Bondesil C8 (4.6 x 250 mm, tanecikçapı: 5 Âµm) analitik kolon kullanılmıştır. Proparakain, asetonitril ve sodyumdihidrojen fosfat (pH = 3.0, 20 mM), (30:70, h/h) içeren hareketli faz (1.2ml/dk) ile elue edilmiştir. Proparakain ve iç standart lidokain UV/GBdedektörü 220 nm dalga boyuna ayarlanarak saptanmıştır. Bu koşullarda, içstandart lidokain ve proparakainin alıkonma zamanları sırasıyla 5.58 dk ve12.01 dk dır. nsan göz içi sıvısından proroparakain analizinde, numunelersiklohegzan ile sıvı-sıvı tüketme işleminden sonra HPLC sistemine enjekteedilmiştir. Geliştirilen yöntem 75-4000 ng/ml derişim aralığında doğrusaldır.Alt tayin sınırı (LOQ) 75 ng/ml ve gözlenebilme sınırı (LOD) 25 ng/ml dir.Yöntemin geri kazanım değeri 100 ng/ml proparakain derişiminde % 111.64,250 ng/ml'nde % 103.30 ve 600 ng/ml'nde % 107.40 olarak hesaplanmıştır.Gün-içi ve günler arası kesinlik ve doğruluk testlerinde 100, 250 ve 600 ng/mlderişimlerinde elde edilen bağıl standart sapma % 0.96 ile % 7.98 arasında,bağıl hata ise, % 0.45 ile % 12.17 arasında değişmektedir. En uygunkromatografik koşullardan bilerek saptırılan pH, akış hızı, asetonitril oranı vedalga boyu parametrelerindeki değişimin kromatografik ayırımı etkilemediği,farklı analizci sonuçlarının birbirinden istatistiksel olarak farklı olmadığısaptanmış ve böylece geliştirilen yöntemin sağlam ve tutarlı olduğubelirlenmiştir. Geliştirilen HPLC yöntemi ile proparakain uygulananhastalardan sağlanan göz içi sıvısında proparakain analizi başarılı bir şekildeyapılabilmiştir. Sonuç olarak, bu çalışma ile proparakainin insan göz içisıvısındaki düzeylerinin saptanmasını sağlayacak basit, seçici, duyarlı, kesinve doğru bir HPLC-UV/GB dedektör yöntemi tanımlanmıştır.Anahtar Kelimeler: Proparakain, göz içi sıvısı, HPLC-UV/GB dedektör,validasyonDestekleyen Kurumlar: H.Ü.B.A.B. Destek Projesi (03D05301001)

Abstract:
viABSTRACTDinçel A. Investigation of Chromatographic Behaviour of Proparacaineand Its Determination in Aqueous Humour by Chromatography.Hacettepe University, Institute of Health Sciences, Ph.D. Thesis inAnalytical Chemistry, Ankara, 2006. Proparacaine is mainly used inophthalmic experience, minor and cataract surgery. The aim of this study isdevelopment of an high performance liquid chromatography (HPLC) methodfor determination of proparacaine levels in aqueous humor leading anopportunity for monitoring the penetration of proparacaine to human aqueoushumor. Investigation of optimum chromatographic parameters such as mobilephase composition, flow rate was studied and the optimum separationconditions were determined. Bondesil C 8 (4.6x2.5 mm particle diameter 5 Âµm)analytical column was used for assessment of proparacaine in human aqueoushumor by HPLC system. The elution was performed by using acetonitrile andsodium dihydrogen phosphate (pH=3.0, 20 mM) (30:70, v/v) containingmobile phase at 1.2 ml/min. Proparacaine and lidocaine (as an internalstandard) detection was performed by UV/Vis detector at 220 nm. Theretention times for lidocaine and proparacaine were 5.58 and 12.01 min,respectively. After liquid-liquid extraction with cyclohexane, human aqueoushumor samples were injected to the HPLC system. Developed HPLC-UV/Vismethod was linear in the range of 75-4000 ng/ml. The limit of detection(LOD) and limit of quantitation (LOQ) were 25 and 75 ng/ml, respectively.The recovery values of proparacaine from human aqueous humor samples were111.64 % for 100 ng/ml, 103.30 % for 250 ng/ml, and 107.40 % for 600 ng/ml.In inter-assay and intra-assay precision and accuracy analysis, the relativestandard deviation was in the range of 0.96 % and 7.98 % and the relativeerror was in the range of 0.45 % and 11.69 % at 100, 250, 600 ng/ml.Deliberately diverted pH, flow rate, acetonitrile ratio and wavelengthparameters from their optimum values did not result any significant change inthe response of developed method. The results of different analysts were notstatistically different from each other. Thus, the HPLC method developed inthis study, was robust and ruggest. Human aqueous humor samples obtainedfrom patients topically treated with proparacaine were successfully analysedby using developed HPLC method. Consequently, this study describes asimple, sensitive, and reliable HPLC-UV/Vis method which permitsdetermination of proparacaine in human aqueous humor samples.Key Words: Proparacaine, aqueous humor, HPLC-UV/Vis detector, validationSupported by: H.Ü.B.A.B. Project (03D05301001)