Ergenlerde internet bağımlılığı ve ana baba tutumları arasındaki ilişkilerin bazı değişkenler açısından incelenmesi
An analysis of the relationship between adolescents with internet addiction and parental attitudes in terms of some variables
Yazar: SEVAL KILIÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE ZEKAVET KABASAKAL
Dokuz Eylül Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Bağımlılık = Dependency ; Ergenler = Adolescents ; Lise öğrencileri = High schools students ; İnternet = Internet ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction ; İnternet kullanımı = Internet use

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, ergenlik dönemindeki öğrencilerin internet bağımlılığı ve ana baba tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırmanın evrenini 2016-2017 eğitim öğretim yılında İzmir ili Karşıyaka ilçesinde bulunan ortaöğretim kurumlarının 9, 10, 11 ve 12. sınıflarında öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırma örneklemi Cihat Kora Anadolu Lisesi, Havva Özişbakan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi, Karşıyaka Lisesi öğrencilerinden tesadüfî örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Araştırmanın veri toplama araçları; Kuzgun (1972) tarafından geliştirilen "Ana Baba Tutum Ölçeği", Young (1996) tarafından geliştirilen ve Türkçeye Bayraktar (2001) tarafından uyarlanan "İnternet Bağımlılık Ölçeği", demografik özellikleri için araştırmacı tarafından hazırlanan "Kişisel Bilgi Formu"dur. Verilerin çözümlenmesinde SPSS 20.0 paket programı kullanılmış, frekans ve yüzde analizleri, KMO ve Barlett's testleri, Pearson Korelasyon katsayısı, Kolmogorov-Smirnov ve Shapiro Wilk testleri, tek yönlü ANOVA, Univariate ANOVA ve Multivariate ANOVA analizleri ve Post-Hoc testlerden Tukey testi gerçekleştirilmiştir.
Çalışma bulgularına göre anne baba tutumları ile internet bağımlılığı arasında anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Ergenlerde cinsiyet, baba eğitim durumu, anne- babanın iş durumu, anne gelir düzeyi, akıllı telefon kullanımı, bilgisayar sayısı, okul öncesi ve sırasında internet kullanımı, romantik ilişkiye sahip olma ve anne baba tutumları ile internet bağımlılığı arasında istatistiksel yönden anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Anne baba tutumları ile internet bağımlılığı arasındaki ilişki ise otoriter ve istekçi/koruyucu tutumlar açısından farklılaşmıştır. Otoriter tutum açısından öğrencilerden okul sırasında interneti 1 saatten az kullananların 1-2 saat kullananlara göre anlamlı olarak farklılaştığı belirlenmiştir (p<0.05). İstekçi/koruyucu tutum açısından öğrencilerden okul öncesinde interneti 1 saatten az kullananların 3-5 saat arası kullananlara göre, 1-2 saat arası kullananların 3-5 saat kullananlara göre, 3-5 saat kullananların hem 1 saatten az kullananlara hem de 1-2 saat arası kullananlara göre anlamlı olarak farklılaştığı belirlenmiştir (p<0.05).

Abstract:
The main purpose of this research was to examine the relationship between internet addiction of adolescent students and their parents' attitudes. The universe of the research  consisted of the students who were studying  in the 9th, 10th, 11th and 12th grades of the secondary education in İzmir between the academic years of 2016-2017. The sample of the research was chosen by random sampling method of the students belonging to Cihat Kora Anatolian High School, Havva Özişbakan Vocational and Technical Anatolian High School and Karsiyaka High School. Data collection tools of the study involved "Parent Attitude Scale" developed by Kuzgun (1972), "Internet Addiction Scale" developed by Young (1996) and adapted to Turkish by Bayraktar (2001) and the "Personal Information Form" prepared by the researcher for the demographic characteristics. In data analysis, frequency and percentage, KMO and Barlett's tests, Pearson's correlation, Kolmogorov-Smirnov and Shapiro Wilk tests, one-way ANOVA, Univariate ANOVA and Multivariate ANOVA analysis were performed. 
According to the findings of the study,it is found that there was statistically significant relationship between parental attitudes and internet addiction. Also, it is found that is statistically significant relationships between gender, education status of the father, employment status of the parents, mothers' income level, smartphone use, number of personal computers, internet use during and before school, romantic relationship and parental attitudes and internet addiction were determined. The relationship between parental attitudes and internet addiction differed with respect to authoritarian and willing attitudes. In terms of authoritarian attitudes, it was determined that students who used internet less than 1 hour during school differed significantly from those who used 1-2 hours of internet (p<0.05). According to the attitude of  willingness, there are statistically significant relationships between students who use the internet less than 1 hour and 3-5 hours, and between students who use 3-5 hours and both less than 1 hour and 1-2 hours before school (p<0.05).