12 haftalık Peabody motor gelişim programının otizm spektrum bozukluğu olan 4-6 yaş grubu çocukların sosyal beceri, yaşam kalitesi ve motor beceriler üzerindeki etkisinin incelenmesi
Investıgatıon of the effect of a 12-week peabody motor development program on socıal skılls, qualıty of lıfe, and motor skılls of 4-6-year-old chıldren wıth autısm spectrum dısorder
Yazar: DERYA SU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYLA TAŞKIRAN
İstanbul Gedik Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Ana Bilim Dalı / Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Motor beceriler = Motor skills ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Sosyal beceri = Social skill ; Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
Bu araştırma 12 haftalık Peabody motor gelişim programının 4-6 yaş grubu OSB'li çocukların sosyal beceri, yaşam kalitesi ve motor becerilerle ilişkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desende tasarlanmıştır. Araştırmaya 8'i kız, 22'si erkek toplam 30 çocuk katılmış, çocuklar uygulama ve kontrol grubu olarak ayrılmıştır. Araştırmanın uygulama grubunda yer alan çocuklara haftada iki gün, yaklaşık olarak günde bir saat olmak üzere 12 hafta süre ile motor gelişim programı uygulanmıştır. Program, PMGÖ-2'nin alt boyutunda yer alan ve çocukların motor becerilerini geliştirmeyi amaçlayan ince ve kaba motor (yer değiştirme (hareket), dengeleme, obje kontrolü, kavrama ve görsel motor koordinasyon) becerileri içermektedir. 
Araştırma da veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu, Peabody Motor Gelişim Ölçeği-2, Sosyal Becerileri Değerlendirme Ölçeği ve Çocuklar İçin Yaşam Kalitesi Ölçeği (ÇİYKÖ) kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen verilerin değerlendirilmesinde Mann Whitney U Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ile Spearman korelasyon analizi uygulanmıştır.
Araştırmada uygulama ve kontrol grubu çocukların kaba motor, ince motor, yer değiştirme (hareket), obje kontrolü, kavrama, görsel motor koordinasyonu ve motor gelişim toplam puanlarında motor gelişim programına katılan uygulama grubu lehine anlamlı fark bulunmuştur (p<0,05). Sosyal becerileri değerlendirmeye yönelik yapılan incelemelerde uygulama grubunda yer alan çocukların akran baskısı ile başa çıkma, kendini kontrol etme, sonuçları kabul etme, dinleme, görevleri tamamlama ve sosyal beceri ölçeği toplam puanlarının anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir (p<0,05). Yaşam kalitesini değerlendirmeye yönelik yapılan incelemede ise ÇİYKÖ ölçeğinin duygusal işlevsellik, sosyal işlevsellik, psikososyal sağlık toplam ve ÇİYKÖ toplam puanlarının uygulama grubunda anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir (p<0,05). Yapılan korelasyon analizinde motor gelişim ile sosyal beceri arasında pozitif yönlü ve anlamalı ilişki (r=0,69; p<0,05), motor gelişim ile ÇİYKÖ arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki (r=0,52; p<0,05), sosyal beceri ile ÇİYKÖ arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişki (r=0,64; p<0,05) olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç olarak Otizmli çocuklarda motor beceri, sosyal beceri ve yaşam kalitesi arasında bir ilişki olduğu, motor beceri programının çocukların sosyal beceri ve yaşam kalitesini olumlu düzeyde etkilediği belirlenmiştir.

Abstract:
This study aimed to examine the relationship between the 12-week Peabody motor development program and the social skills, quality of life, and motor skills of children with ASD aged 4-6 years. A quasi-experimental design with a pretest-posttest control group was used in the study. A total of 30 children (8 girls and 22 boys) participated in the study and were divided into application and control groups. The motor development program was applied to the children in the experimental group of the study for 12 weeks, two days a week, 45-50 minutes a day. The program, includes fine and gross motor (movement), balancing, object control, grasping and visual motor coordination skills, which are in the sub-dimension of PDMS-2 and aim to develop children's motor skills. Data collection tools included a personal information form, Peabody Motor Development Scale-2, Social Skills Assessment Scale, and Quality of Life Scale for Children (PedQL). Mann Whitney U Test, Wilcoxon Signed Ranks Test, and Spearman correlation analysis were used to evaluate the data obtained from the study.
In the study, a significant difference was found in the gross motor, fine motor, displacement, object control, grasping, visual motor coordination, and motor development total scores of the experiment and control group children in favor of the experimental group participating in the motor development program (p<0.05). In the examinations conducted to evaluate social skills, it was found that the total scores of coping with peer pressure, self-control, accepting results, listening, completing tasks and social skills scale of the children in the treatment group showed a significant difference (p<0.05). In the examination conducted to evaluate the quality of life, it was determined that emotional functionality, social functionality, psychosocial health total, and PedQL total scores of the PedQL scale showed a significant difference in the intervention group (p<0.05). The correlation analysis revealed a positive and significant relationship between motor development and social skills (r=0.69; p<0.05), a positive and significant relationship between motor development and PedQL (r=0.52; p<0.05), and a positive and significant relationship between social skills and PedQL (r=0.64; p<0.05).
As a result, studies have shown that there is a relationship between motor skills, social skills, and quality of life in children with autism and that motor skills program positively affects children's social skills and quality of life.