Spinal anestezi sırasında sedasyon amacı ile deksmedetomidin ve propofol kullanımlarının karşılaştırılması
Comparison of dexmedetomidine and propofole uses for sedation purpose during spinal anesthesia
Yazar: ŞENAY KORKMAZ
Danışman: UZMAN GÜLTEN ARSLAN
Sağlık Bakanlığı / Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2005
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Spinal anestezi altında elektif inguinal herni operasyonu geçirecek olgulara peroperatif iki farklı sedasyon tekniği uygulayarak hastaların vital bulguları, sedasyon seviyeleri, derlenme süreleri ve yöntemlerin yan etkilerini değerlendirmeyi amaçladık.
            Çalışmamız; ASA I-II grubuna giren, yaşları 20-60 arasında değişen 6'sı kadın 44'ü erkek olmak üzere 50 olguda gerçekleştirildi. Propofol sedasyonu uygulanan olgular Grup I (n=25), deksmedetomidin sedasyonu uygulanan olgular Grup II (n=25) olarak ayrıldı. İki grup arasında yaş, cinsiyet, ağırlık gibi demografik özellikler ile operasyon süreleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu. Operasyon öncesi hiçbir olguya premedikasyon uygulanmadı. Olguların hepsine blok öncesi 20G intraket ile damar yolu açıldı. Blok yapılmadan önce 30 dk. içinde 7 ml/kg %0,9 NaCl infüzyonu uygulandı. Olguların hepsine spinal blok yapıldı. Blok istenen seviyeye ulaştıktan sonra Grup I'e sedasyon indüksiyonu 75 µg/kg/dk -10 dk propofol ile yapıldıktan sonra 12,5-75 µg/kg/dk dozda infüzyona başlandı; Grup II'ye ise 1 µg/kg deksmedetomidin bolus olarak 10 dk'da yapıldıktan sonra 0,4-0,7 µg/kg/saat dozda infüzyona başlandı. Operasyon sırasında; SAB, DAB, OAB, KAH, SpO2, BİS ve VAS değerleri, solunum sayısı, sedasyon seviyesi ve yan etkiler; operasyon sonunda ise derlenme süreleri ve hastanın kendisine uygulanan yöntemi değerlendirme skorlarını iki grup arasında karşılaştırdık.
            Çalışmamızda elde ettiğimiz bulgulara göre; propofol grubu (Grup I) ve deksmedetomidin gruplarında (Grup II) sedasyon başlaması ile SAB, DAB, OAB'larında anlamlı düşmeler saptadık. Grup II'nin sedasyon sonrası 10. dk. ve postop 15. dk. SAB değerleri Grup I'den istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Grupların DAB ve OAB'ları arasında sedasyon öncesi değerlere oranla istatistiksel farklılık gözlemedik.  KAH'ları da arterial kan basınçlarına paralel olarak sedasyon uygulaması ile düşmüştür.  Grup II'nin sedasyon sonrası 10., 20., 30. ve 40. dk. KAH değerleri Grup I'den istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulunmuştur.
            Her iki grupta da sedasyon öncesi ve sedasyon sonrasındaki SpO2 değerleri karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı düşme görüldü. Ancak gruplar arasında SpO2 değerleri arasında istatistiksel farklılık gözlenmedi.
            Grup I'in solunum sayısı değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı değişiklik gözlenmedi. Grup II'nin ise sedasyon sonrası solunum sayısı ortalamaları Grup I'den istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük bulundu. 
            Her iki grubun sedasyon seviyeleri Wilson'un 5'li sedasyon skalası ve BİS monitörizasyonu ile değerlendirildi. Grupların sedasyon skalası ortalamaları arasında istatistiksel farklılık gözlenmedi. Sedasyon sonrası 5. dk.'da Grup I'in sedasyon skala değer ortalaması Grup II'den istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Grup II'de sedasyon Grup I'e göre daha geç başladı.   
            Çalışmamızda her iki grupta da sedasyon öncesine göre sedasyon sonrası BİS değerlerinde görülen düşüş istatistiksel olarak anlamlı idi. Her iki grubumuzu kıyasladığımızda, sedasyon sonrası 5., 10., 20. dk'larda ve operasyon sonunda Grup I'in BİS değerlerinin Grup II'den daha düşük olduğunu, buna karşın daha derin sedasyon oluştuğunu gözlemledik. Grup II'de ise derlenmenin daha hızlı olduğunu belirledik. 
            Her iki grupta da hastaların hiçbiri kendilerine uygulanan yöntemi; kötü olarak değerlendirmedi. Grup I ve Grup II skorlarının ortalamalarını değerlendirdiğimizde istatistiksel olarak anlamlı fark bulamadık.
            Yan etkiler değerlendirildiğinde; Grup I'de 5 hastada hipotansiyon, 8 hastada desatürasyon ve 4 hastada istemsiz hareket gözlendi. Grup II'de ise 8 hastada hipotansiyon, 4 hastada desatürasyon ve 4 hastada istemsiz hareket görüldü. Ancak gruplar arasında istatistiksel farklılık gözlenmedi. Enjeksiyon ağrısı Grup I'de %32 oranında görülürken   Grup II'de gözlenmedi.
	 Ülkemizde henüz yeni kullanılan, deksmedetomidin infüzyonunun bölgesel anestezi uygulanan hastalarda sedasyon amacıyla kullanıldığında istenen sedasyon düzeyleri sağlanırken hemodinamik parametrelerde önemli derecede bozulmalara rastlamadık. Ayrıca solunum depresyonuna yol açmadan hastaların uyandırılabilir ve koopere durumda oldukları bir sedasyon düzeyi ile hızlı derlenme sağlanması, enjeksiyon ağrısının görülmemesi ve hastalar tarafından yöntemin tercih edilir olması diğer avantajları olarak bulundu.

Abstract:
We aimed to evaluate the vital signs, sedation levels, recovery times and side effects of the methods by applying two different sedation techniques peroperatively to patients who will undergo elective inguinal hernia operation under spinal anesthesia.
            Our work; It was carried out in 50 cases, 6 of whom were female and 44 of whom were male, in the ASA I-II group, aged between 20-60. Propofol sedation was divided into Group I (n = 25) and dexmedetomidine sedation was divided into Group II (n = 25). There was no statistically significant difference between the two groups in terms of demographic characteristics such as age, gender, weight, and operation time. Premedication was not applied to any patient before the operation. Vascular access was established in all cases with a 20G intracet before the block. 30 minutes before the block is made. 7 ml / kg 0.9% NaCl infusion was applied in it. Spinal block was performed in all cases. After the block reached the desired level, sedation was induced in Group I with 75 µg / kg / min -10 min with propofol and infusion at a dose of 12.5-75 µg / kg / min was started; Group II was given a bolus of 1 µg / kg dexmedetomidine for 10 minutes, and then 0.4-0.7 µg / kg / hour infusion was initiated. During the operation; SAB, DAB, OAB, HR, SpO2, BIS and VAS values, respiratory rate, sedation level and side effects; At the end of the operation, we compared the recovery time and evaluation scores of the method applied to the patient between the two groups.
            According to the findings we obtained in our study; In the propofol group (Group I) and dexmedetomidine groups (Group II), we found significant decreases in SAB, DAB, and MAB with the onset of sedation. Group II's 10th minute after sedation. and postop 15 min. SAB values were found statistically significantly higher than Group I. We did not observe any statistical difference between the DAB and OAB of the groups compared to the pre-sedation values. CAHs decreased with the application of sedation in parallel with the arterial blood pressure. Group II's 10th, 20th, 30th and 40th minutes after sedation. HR values were found to be statistically significantly lower than Group I.
            When the SpO2 values before and after sedation were compared in both groups, a statistically significant decrease was observed. However, no statistical difference was observed between the groups in SpO2 values.
            No statistically significant change was observed between the respiratory rate values of Group I. The mean respiratory rate of Group II after sedation was found to be statistically significantly lower than Group I.
            Sedation levels of both groups were evaluated with Wilson's 5-point sedation scale and BIS monitoring. No statistical difference was observed between the mean sedation scale of the groups. At the 5th minute after sedation, the mean sedation scale value of Group I was found to be statistically significantly higher than Group II. Sedation started later in Group II than in Group I.
            In our study, the decrease in BIS values after sedation compared to before sedation in both groups was statistically significant. When we compared our two groups, we observed that BIS values of Group I were lower than Group II at the 5th, 10th, 20th minutes after sedation and at the end of the operation, whereas deeper sedation occurred. We determined that the compilation was faster in Group II.
            None of the patients in both groups used the method applied to them; did not rate it as bad. When we evaluated the mean scores of Group I and Group II, we could not find a statistically significant difference.
            When the side effects are evaluated; In group I, 5 patients had hypotension, 8 patients had desaturation and 4 patients had involuntary movement. In group II, 8 patients had hypotension, 4 patients had desaturation and 4 patients had involuntary movement. However, no statistical difference was observed between the groups. Injection pain was observed at a rate of 32% in Group I, but not in Group II.
While dexmedetomidine infusion, which is recently used in our country, was used for sedation in patients undergoing regional anesthesia, we did not find any significant deterioration in hemodynamic parameters while providing the desired sedation levels. In addition, the patients can be awakened and cooperated without causing respiratory depression, providing rapid recovery with a sedation level, no injection pain, and the method being preferred by the patients were other advantages.