Rekabet üstünlüğü sağlamada şehir rekabetçiliği: Teorik ve ampirik bir çalışma
City competitiveness on providing competitive advantage: A theoretical and empirical study
Yazar: İNCİ FATMA DOĞAN
Danışman: PROF. DR. İSMAİL BAKAN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Belediyeler = Municipalities ; Bölgesel rekabet = Regional competitiveness ; Kent yönetimi = City management ; Kentler = Cities ; Kentsel politika = Urban policy ; Rekabet = Competition ; Rekabet gücü = Competitive power ; Rekabetçi avantaj = Competitive advantage ; Yerel yönetimler = Local administrations

Özet:
Bu çalışmanın ana amacı şehir rekabetçiliği kavramını teorik anlamda ele almak ve Türkiye'deki 81 şehrin rekabetçilik düzeylerini tespit etmeye yönelik bir endeks geliştirirerek şehirlerin mevcut durumlarını, güçlü ve zayıf yönlerini ortaya çıkartmaktır. Bu amaçla gerçekleştirilen literatür taraması sonucunda ekonomik güç, sosyal durum, altyapı ve erişilebilirlik, beşeri sermaye, çevre, hükümetin etkinliği ve kurumlar ile yenilikçilik değişkenleri adı altında toplanan 104 gösterge yardımıyla temel bileşenler analizi yapılmıştır. Bu analiz ile şehirlerin rekabetçilik puanları hesaplanmış ve bu puanlara göre şehirlerin sıralaması yapılmıştır. Çalışmanın uygulama ile ilgili ikinci kısmında Kahramanmaraş'ta 379 kişiye uygulanan bir anket çalışması gerçekleştirilmiştir. Bu ankette şehirlerin rekabetçilikleri üzerinde etkili olduğu düşünülen ancak ikincil veriler yardımıyla elde edilemeyen değişkenlerle ilgili sorulara yer verilmiştir. Anket belediye, kaymakamlık, valilik, sivil toplum kuruluşu, üniversite, ticaret ve sanayi odası ile özel sektörde çalışan üst-orta ve alt düzey yöneticiler ile vatandaşlara uygulanmıştır. Anketten elde edilen veriler SPSS programı aracılığıyla frekans analizine tabi tutulmuştur. Araştırma sonucunda bir şehrin rekabetçilik yarışında yerini tespit edebilmesi için sadece ikincil verilerden faydalanılarak oluşturulan endeksin yeterli olamayacağı, ikincil veriler yardımıyla ölçülmesi mümkün olmayan niteliksel rekabetçiliği belirleyici faktörlerin de hesaba katılarak bir anket uygulaması gerçekleştirmenin gerekliliği görülmüştür. Ayrıca rekabetçilik endeks sıralamasında rekabetçiliği yüksek bulunan Kahramanmaraş için anketten elde edilen bilgilerin de dahil edildiği ayrı bir sınıflama yapıldığında rekabetçilik düzeyinin düşebileceği görülmüştür.

Abstract:
The main aim of this study is to examine the concept of city competitiveness in the theoretical sense and to develop an index to determine the competitiveness levels of the 81 cities in Turkey, revealing the current situation, strengths and weaknesses of the cities. As a result of the literature survey conducted for this purpose, Principle Component Analysis was carried out with the help of 104 indicators gathered under the names of economic power, social status, infrastructure and accessibility, human capital, environment, government activity and institutions and innovation. With this analysis, the competitiveness scores of the cities were calculated and the cities were ranked according to these scores.
In the second part of the work related to the application, a survey study was carried out in Kahramanmaraş, which applied to 379 people. This survey included questions about variables that were thought to have an impact on the competitiveness of the cities but which could not be achieved with the help of secondary data. The questionnaire was applied to municipalities, district governorships, governorships, non-governmental organizations, universities, chambers of commerce and industry, and senior-middle and lower-level managers and citizens working in the private sector. The data obtained from the questionnaire were subjected to frequency analysis via the SPSS program. As a result of the research, it can be seen that a city can not determine the place of competitiveness in the competitiveness competition only by using the secondary data and it is necessary to implement a questionnaire by taking into account the qualitative competitiveness determining factors which can not be measured with secondary data. It is also seen that the level of competitiveness of Kahramanmaras which has high competitiveness score in index, can be reduced when a separate classification which includes the information obtained from the questionnaire is made.