A vitamini + Omega 3 yağ asitlerininin sıçanlarda deneysel olarak oluşturulan nöroinflamasyon modelinde hipokampusta koruyucu etkilerinin EphA4 ve EphB2 ekspresyonu ile araştırılması
Investigation of the protective effects of vitamin A + Omega 3 fatty acids in the hippocampus by EphA4 and EphB2 expression in an experimental neuroinflammation model in rats
Yazar: DORUK BAŞAR
Danışman: PROF. DR. SEMİHA ERSOY
Bursa Uludağ Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Histoloji ve Embriyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Histoloji ve Embriyoloji = Histology and Embryology
Dizin: Alzheimer hastalığı = Alzheimer disease ; Besin destekleri = Dietary supplements ; Hayvan deneyleri = Animal experimentation ; Lipopolisakkaritler = Lipopolysaccharides ; Merkez sinir sistemi = Central nervous system ; Merkez sinir sistemi hastalıkları = Central nervous system diseases ; Nörobilim = Neuroscience ; Nöroinflamatuar hastalıklar = Neuroinflammatory diseases ; Yağ asitleri-omega 3 = Fatty acids-omega 3 ; İmmünofloresan = Immunofluorescence

Özet:
Alzheimer hastalığı (AH); nöropsikiyatrik semptomlarla birlikte ilerleyen nörodejeneratif progressif bir hastalıktır. Kesin bir tedavisi yoktur ve semptomatik yaklaşımlar uygulanmaktadır. Bu çalışmada; eş zamanlı A vitamini ile omega-3 yağ asitlerinden zengin beslenmenin lipopolisakkarit (LPS) ile indüklenen deneysel nöroinflamatuar mekanizma üzerinden Alzheimer hastalığı modeli oluşturulan sıçanlarda, hipokampusta koruyucu etkisinin olup olmadığının dentat girusta EphA4 ve EphB2 reseptör immünohistokimyası ile değerlendirilerek araştırılması amaçlanmıştır.
Çalışmada kullanılan Wistar albino dişi sıçanlar: (1) kontrol grubu, (2) LPS grubu (500 μg/kg/gün/i.p./7 gün), (3) A vitamininden zengin beslenme ve LPS grubu, (4) Omega-3'ten zengin beslenme ve LPS grubu, (5) A vitamini ve omega-3'ten zengin beslenme ve LPS grubu olarak beş gruba ayrıldı. Beslenmeler 28 gün süre ile uygulandı. 3, 4, ve 5. gruplarda 28 gün bitiminde 500 μg/kg/gün/i.p./7 gün boyunca LPS uygulandı. Sonrasında deneklerden elde edilen beyin kesitlerinde hipokampal dentat girus alanlarındaki nöron değerlendirmeleri için EphA4 ve EphB2 reseptör immünohistokimyası çalışıldı.
LPS uygulanan grupta EphA4 ekspresyonunun diğer gruplara göre arttığı, kombine zenginleştirilmiş beslenme uygulaması sonrası ekspresyon düzeylerinin azaldığı saptandı. EphB2 reseptör ekspresyonunun LPS grubunda azaldığı, tüm besleme gruplarında arttığı belirlendi.
Sonuç olarak; A vitamini ile omega-3 yağ asitlerinden zenginleştirilmiş beslenmenin nöroinflamatuar mekanizma kaynaklı EphA4 ve EphB2 reseptör ekspresyonu değişimlerini geri döndürebildiği ortaya kondu.

Anahtar kelimeler: LPS, beslenme, hipokampus, EphA4, EphB2

Abstract:
Alzheimer's disease (AD) is a progressive neurodegenerative disease accompanied by neuropsychiatric symptoms. The disease has no available definitive cure and and the treatment requires symptomatic approaches. In this study, it was aimed to investigate the protective effects of nutrition simultaneously rich in vitamin A and omega-3 fatty acids, on the hippocampus of rats with AD model induced by lipopolysaccharide (LPS) through neuroinflammatory mechanisms, by evaluating EphA4 and EphB2 receptor immunohistochemistry in the dentate gyrus.
Wistar albino type female rats were seperated into five groups: (1) control group, (2) LPS group (500 μg/kg/day/i.p./7 days), (3) vitamin A-rich diet and LPS group, (4) omega-3 fatty acids-rich diet and LPS group, and (5) vitamin A and omega-3 fatty acids combination-rich diet and LPS group. The diets were carried on for 28 days. 500 μg/kg/day/i.p. LPS was administered to groups 3, 4, and 5 for 7 days at the end of 28 days of diet. Afterwards, EphA4 and EphB2 receptor immunohistochemistry was studied for neuronal evaluation on the hippocampal dentate gyrus areas of the brain sections obtained from the subjects. 
Elevated EphA4 expression levels were detected on the LPS group compared to other groups and the expression levels were decreased after combination-rich diet application. EphB2 receptor expression levels were decreased in the LPS group and elevated in all diet groups. 
In conclusion, diet rich in vitamin A and omega-3 fatty acids is revealed to be able to reverse EphA4 and EphB2 receptor expression alterations caused by neuroinflammatory mechanisms.

Key Words: LPS, nutrition, hippocampus, EphA4, EphB2