Sağlıklı bireylerde diz eklemine uygulanan farklı duyu uyarılarının denge, eklem pozisyon hissi ve hafif dokunma duyusu üzerine olan erken etkileri
Early effects of different sensory stimuli on balance, joint position sense and light touch sensation applied to the knee joint in healthy individuals
Yazar: İLKEM GÜZEL
Danışman: PROF. DR. FİLİZ CAN
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Kas İskelet Fizyoterapisi Ve Rehablitasyon Ana Bilim Dalı / Ortopedik Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Ağrı = Pain ; Basınç = Pressure ; Denge = Equilibrium ; Diz = Knee ; Diz eklemi = Knee joint ; Dokunma = Touch ; Duyular = Sensation ; Propriyosepsiyon = Proprioception ; Uyarılmış potansiyeller = Evoked potentials ; Vibrasyon = Vibration

Özet:
Bu çalışmada sağlıklı bireylerde farklı duyu reseptörlerine yönelik uyaranların eklem pozisyon hissi, denge ve hafif dokunma duyusu üzerine olan erken etkilerini incelemek ve bu etkileri birbirleri ile karşılaştırmak amaçlanmıştır. Çalışmaya yaşları 18-40 arasında değişen, toplam 125 sağlıklı kişi dahil edilmiştir. Katılımcılar uygulama tiplerine göre; 1) sıcak uygulama grubu, 2) soğuk uygulama grubu, 3) basınç uygulama grubu, 4) vibrasyon uygulama grubu ve 5) ağrı uygulama grubu olmak üzere 5 farklı gruba ayrılmıştır. Sıcak Uygulama Grubundaki katılımcıların dizlerine 20 dakika hotpack, Soğuk Uygulama Grubundaki katılımcıların dizlerine 15 dakika coldpack, Basınç Uygulama Grubundaki katılımcıların dizlerine manşon ile 5 dakika boyunca basınç, Vibrasyon Uygulama Grubundaki katılımcıların dizlerine diyapazon ile 5 dakika boyunca vibrasyon, Ağrı Uygulama Grubundaki katılımcıların dizlerine ise Burst TENS ile 60 saniye boyunca ağrı uygulanmıştır. Her gruptaki katılımcılara bu 5 uygulamanın öncesi ve sonrasında eklem hareket hissi, hafif dokunma duyusu ve denge değerlendirmeleri yapılmıştır. Uygulama öncesi ve sonrası ölçüm sonuçları grup içi ve gruplar arası karşılaştırılarak analiz edilmiştir. Uygulama sonrası Soğuk Uygulama Grubunda dengenin bozulduğu, eklem pozisyon hissi ve hafif dokunma duyusunun azaldığı görülmüştür (p<0,05). Sıcak Uygulama Grubu ve Basınç Uygulama Grubunda ise, uygulama sonrası dengenin düzeldiği, eklem pozisyon hissi ve hafif dokunma duyusunun arttığı bulunmuştur (p<0,05). Vibrasyon ve Ağrı Gruplarının uygulama öncesi ve sonrası değerleri arasında ise anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0.05). Uygulama grupları birbirleri ile karşılaştırıldığında her parametre için gruplar arasında anlamlı farklılık olduğu görülmüştür. Bu bulgular doğrultusunda sıcak uygulama ve basınç uygulamasının dizde eklem pozisyon hissini, hafif dokunmayı ve dengeyi artırdığı; soğuk uygulamanın ise bu parametreleri olumsuz yönde etkilediği sonucuna varılmıştır.

Abstract:
The aim of this study was to investigate the early effects of stimuli for different sensory receptors on joint position sense, balance and mild tactile sensation in healthy individuals and to compare these effects with each other. A total of 125 healthy subjects aged between 18-40 years were included in the study. The participants were divided into 5 different groups according to application types: 1) hot application group, 2) cold application group, 3) pressure application group, 4) vibration application group and 5) pain application group. Stimuli were applied as 20 minutes hotpack to the knees of the participants in the Hot Application Group, 15 minutes coldpack to the knees of the participants in the Cold Application Group, 5 minutes pressure with blood pressure cuff to the knees of the participants in the Pressure Application Group, 5 minutes vibration with diaposon to the knees of the participants in the Vibration Application Group; 60 seconds pain with Burst TENS to the knees of the participants in the Pain Application Group. Participants in each group were evaluated before and after these 5 applications. The measurement results before and after the application were analyzed by comparing them within and between groups. After the application, it was observed that the balance in the Cold Application Group was deteriorated, and the sense of joint position and light touch decreased (p<0,05). In the Hot Application Group and Pressure Application Group, it was found that the balance improved after application and the sensation of joint position and light touch increased (p<0.05). There was no significant difference between the Vibration and Pain Groups before and after the application (p>0.05). When the application groups were compared with each other, a significant difference was found between the groups for each parameter. In line with these findings, it was found that hot application and pressure application increased the knee joint position sense, light touch and balance; however, it was concluded that cold application negatively affected these parameters.