Mersin ili'nde çölyak hastalığı seroprevalansı ve klinik özellikleri
Seroprevalence of coeliac disease in Mersin province and clinical features
Yazar: BÜNYAMİN SARITAŞ
Danışman: PROF. DR. ORHAN SEZGİN
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Gastroenteroloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Yan Dal Uzmanlık, 2013
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology
Dizin: Mersin = Mersin ; Prevalans = Prevalence ; Çölyak hastalığı = Celiac disease

Özet:
Çölyak Hastalığı, gastrointestinal ve/veya ekstra gastrointestinal belirtilerle seyredebilen, genetik olarak yatkın kişilerde, çevresel faktörlerin de etkisi ile ortaya çıkan, ince bağırsakların kronik inflamatuvar hastalığıdır. Erken çocukluk çağından erişkin yaşlara kadar her yaşta görülebilir. Klasik veya tipik ÇH, gluten duyarlı enteropati ve eşlik eden malabsorbsiyonla karakterizedir. Diğer taraftan olguların bir bölümü kısa boy, anemi, infertilite, karaciğer fonksiyon testlerinde yükseklik gibi atipik belirtilerle kendini gösterir veya sessiz bir şekilde asemptomatik olarak tarama sırasında tesadüfen saptanır. Klinik bulgularla hastalığın erken tanısı zordur ve hastalık kendini infertilite, osteoporoz ve lenfoma gibi ciddi komplikasyonlarla gösterebilir. Ülkemizde Çölyak Hastalığının gerçek sıklığı tam olarak bilinmemektedir ve daha önce yapılan çalışmalar sağlıklı kan vericilerde, risk altındaki popülasyonda ve okul çağı çocuklarında yapılan prevalans çalışmalarıdır. Ülkemizde erişkinlerde toplum tabanlı tarama daha önce yapılmamıştır. Bu nedenle Mersin İli?nde Çölyak Hastalığı prevalansını ve klinik özelliklerini saptamayı amaçladık.
Çalışmaya Haziran 2011-Ocak 2013 tarihleri arasında, Mersin İli genelinde ilçe nüfuslarının yaş ve cinsiyet dağılımına uygun olarak, toplam 1554 gönüllü dahil edildi. Örneklem seçiminde aile hekimlerine kayıtlı bireyler sistematik rastgele örneklem yöntemi ile seçildi. Gönüllülerin demografik verileri kaydedilerek serum örnekleri alındı. Serum örneklerinde Anti-tTG/DGP IgA ve IgG düzeylerine bakıldı. Anti-tTG/DGP IgA/G pozitif saptanan olgularda Anti Endomisyum antikor IgA ve serum total IgA düzeylerine bakıldı. Tüm anti-tTG/DGP IgA/G pozitif saptanan bireylere endoskopik duodenum biyopsisi yapılarak çölyak hastalığı tanısı kesinleştirildi.
Mersin İli genelinde çölyak hastalığı seroprevalansı 1/129 (%0,77), çölyak hastalığı prevalansı ise 1/259 (%0,39) olarak saptandı. Çölyak hastalığı saptanan hastaların tamamı kadındı ve yaş ortalaması 39,3 idi. Çölyak hastalığı saptanan olgularda en sık saptanan bulgu demir eksikliği anemisi idi.

Abstract:
Coeliac disease is chronic inflammatory disease of small intestine precipitated by the ingestion of gluten, in geneticaly predisposed patients characterized by gastrointestinal and/or extragastrointestinal symptoms. It can be seen from early childhood to adult ages. Classic or typical coeliac disease is characterized by gluten sensitive enteropathy and accompanied by malabsorbtion. On the other side disease may show itself as short stature, anemia, infertility, abnormal liver function tests or be asemptomatic diagnosed by screening. It is hard to diagnose the disease early and disease may be complicated by serious complications such as infertility, osteoporosis and lymphoma. The true prevelance of the disease is unknown in our country and studies conducted before were performed on blood donors, population under risk or school age children. Population based screening of this disease in adults has never done before in our country. Thus we planned this study to investigate Celiac Disease?s prevalence and clinical features. 
The study is conducted between June 2011 and January 2013. Study is conducted on 1554 volunteer according to the age and sex distribution across of city. Volunteers? demografics recorded and serum samples were taken. Anti-tTG/DGP IgA/IgG levels analyzed and IgA anti-endomisium antibody plus total IgA levels measured in anti-tTG/DGP IgA/G positive patients. Endoscopy and duodenal biopsy is performed to all anti-tTG/DGP IgA/G positive patients. And coeliac disease is confirmed by histopathology. 
We have detected the seroprevelance of coeliac disease as 1/129 (%0,77) and biopsy proved Coeliac disease prevelance 1/259 (%0,39). All the subjects were women and mean age was 39,3.  The most common finding was iron deficiency anemia.