Likenlerden izole edilen usnik asidin gastroprotektif özellikleri üzerine zeytinyağının etkisinin ve biyokimyasal mekanizmalarının belirlenmesi
The determination of effect olive oil on the gastroprotective properties and biochemical mechanisms of the usnic acid isolated from lichen
Yazar: SERKAN UYANIK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. FEHMİ ODABAŞOĞLU
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Eczacılık Biyokimya Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Biyokimya = Biochemistry
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Likenler = Lichens ; Peptik ülser = Peptic ulcer ; Sıçanlar = Rats ; Usnea longissima ach. = Usnea longissima ach. ; Usnik asit = Usnic asid ; Zeytinyağı = Olive oil

Özet:
Amaç:  Bu çalışmada, ratlarda İND ile oluşturulan ülser modeli kullanılarak Usnea longissima liken türünden saflaştırılan UA'in (in vivo) antiülserojen etkisi araştırıldı.
Materyal ve Metot: 25, 50, 100 ve 200 mg/kg dozlarda UA, 50 mg/kg dozda RAN, pozitif kontrol, 30 mg/kg dozda LAN, pozitif kontrol ve 25 mg/kg dozda İND negatif kontrol oral yolla verilirken, UA'yı süspansiyon haline getirmek için kullanılan zeytinyağı İND ile birlikte ayrı bir grup olarak deneye alındı. Zeytinyağının ülser oluşumuna etkisini gözlemek için bir deney grubu da 6 ml/kg dozda zeytinyağı tek başına uygulandı. Çalışmalarda kontrol grubu olarak kullanılmak üzere bir gruba da musluk suyu verildi. Daha sonra tüm gruplardaki mide dokuları çıkarılarak CAT, SOD, MPx enzim aktiviteleri ile LPO miktarları ölçüldü.
Bulgular: İND ile muamele edilen grupta meydana gelen ülserin, uygulanan RAN, LAN, zeytinyağı ve UA' nın her dört dozu vasıtasıyla önemli oranda (p<0.05) azaltıldığı belirlendi. Diğer yandan, antioksidant savunma sistemlerinin antiülserojen aktivite üzerine olan etkilerini açıklamak için, gastrik hasarlı, UA, RAN, LAN ve zeytinyağı ile muamele edilmiş rat mide dokularında antioksidan enzimlerden SOD, CAT ve MPx enzimlerinin aktiviteleri ile LPO miktarları belirlendi. Bulgular, kontrol grupları ile karşılaştırılarak değerlendirildi. İND uygulanan dokularda LPO miktarları ile CAT ve MPx enzim aktiviteleri kontrol (sağlıklı) gruplarına göre arterken, SOD' nin ise aksine azaldığı tespit edildi. 
Sonuç: Usnea longissima' dan saflaştırılan UA' nın zeytinyağı ile birlikte uygulanan dozları, RAN, LAN ve zeytinyağı ile muamele edilmiş dokularda, İND' nin aksine bu maddeler antioksidan savunma sisteminin olumlu yönde etkilendiği ve gastrik mukozada üretilen ROS radikallerinin ülser oluşumundaki olumsuz etkilerinin azalttığı belirlenmiştir. 

Anahtar Kelimeler: Antioksidan, peptic ülser, rat, usnik asit

Abstract:
Objective:  The antiulcerogenic effect of UA isolated from Usnea longissima, a lichen species, on indomethacine-induced gastric lesions was investigated in rats.
Materials and Methods: 25, 50, 100 and 200 mg/kg doses of UA, 50 mg/kg dose of RAN, positive control , 30 mg/kg dose of LAN, positive control and 25 mg/kg dose of IND (negative control) were orally administered, Olive oil used to make suspension UA with IND were tested in a separate group. The olive oil alone administered to observe the effect of olive oil on ulcer in a test group of dose of 6ml/kg. A group to be used as a control group was given tap water in studies. Stomach tissue samples were obtained in all groups and of CAT, SOD, MPx enzyme activity with quantities of LPO was measured. 
Results: The present results show that all doses of DA, RAN, LAN, olive oil had significant gastroprotective effect against the gastric damages caused by indomethacin. On the other hand, to explain the effects of antioxidant defense systems on antiulcerogen activity, administration UA, RAN, LAN, and olive oil in stomach tissues of rats gastric damage, antioxidant enzymes such as SOD, CAT and MPx with enzyme activities quantities of LPO was determined. The findings were compared with control groups. The quantities of LPO and CAT MPx enzyme activity increased according to control (healthy) groups, SOD were decreased on the contrary in tissue administration IND.
Conclusion: In the administration with olive oil all of doses UA isolated from Usnea longissima, RAN, LAN and tissues were treated with olive oil were determined that effect positive the antioxidant defense system contrast to IND. ROS produced in the gastric mucosa were determined to reduce in negative effects of the formation of ulcers

Key Words: Antioxidant, peptic ulcer, rat, usnic acid