COVID-19 pandemisinde yaşlılara video konferans yöntemiyle uygulanan destek programının psikososyal sağlıkları üzerine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of support program applied to the elderly by video conferencing method on their psychosocial health in the COVID-19 pandemic
Yazar: CEMİL YAVUZ
Danışman: DOÇ. DR. SEVNAZ ŞAHİN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı / Yaşlı Sağlığı Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: COVID 19 = COVID 19 ; Destek programları = Support programs ; Pandemiler = Pandemics ; Video konferans = Video conference ; Yaşlılar = Aged

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın amacı, COVID-19 pandemisi sürecinde 60 yaş ve üzeri bireylere video konferans yöntemi kullanılarak uygulanan destek programının psikososyal sağlıklarına etkisini incelemektir. Psikososyal sağlık; depresyon, anksiyete, stres, COVID-19 korkusu, yalnızlık ve algılanan sosyal destek düzeyi ile değerlendirilmiştir
Yöntem: Araştırma Fethiye Tazelenme Üniversitesine kayıtlı 60 yaş üzeri bireylerde yürütülmüştür. Ön test son test kontrol gruplu desen kullanılarak gerçekleştirilen yarı deneysel bir çalışımadır. Deney grubu (40 kişi) 8 hafta süren bir videokonferans destek programına katılmıştır. Program; süresi 45-60 dk olan haftada 3 gün 3 oturum olarak yapılandırılmıştır. Oturumlar spor(yoga, taichi, plates), beceri geliştirme ve etkileşimli sosyal bilimler olarak planlanmıştır. Her oturum uzman eğitimciler tarafından yürütülmüştür. Program uygulanmaya başlamadan önce Zoom Meeting programı kurulumu ve kullanımı öğretilmiş, eğitici ve öğreticilerle bağlantı provaları yapılmıştır. Kontrol grubuna (52 kişi) her hangi bir müdahalede bulunulmamıştır. Program başlamadan önce ve program bitiminde deney ve kontrol grubuna veri toplama araçları uygulanmıştır. Veriler Depresyon, anksiyete, stres ölçeği (DASS 21), Yaşlılar için yalnızlık ölçeği, COVID-19 korkusu ölçeği, Algılanan çok boyutlu sosyal destek ölçeği kullanılarak toplanılmıştır. Veriler SPSS programında uygun istatistiki yöntemlerle değerlendirilmiştir.
Bulgular: Uygulanan video konferans programı, deney grubundaki yaşlıların kontrol grubuna göre COVID-19 korkusu anlamlı düzeyde azaltmış, algıladıkları çok boyutlu sosyal destek düzeyini anlamlı düzeyde artırmış, depresyon, anksiyete ve stres ölçeği puanlarını anlamlı düzeyde azaltmıştır. Yalnızlık açısından anlamlı fark oluşmamıştır. 
Sonuç: COVID-19 pandemisinde olduğu gibi sokağa çıkma kısıtlamalarının yoğun olarak yaşandığı dönemlerde sosyal izolasyonun olumsuz etkilerine karşı yaşlıların ve diğer dezavantajlı grupların desteklenmesinde video konferans yöntemi ile uygulanacak planlı programlar önemli bir destek unsuru olabilir. 
Anahtar Kelimeler; COVID-19; pandemi; yaşlı; video konferans; destek programı

Abstract:
Objective: The aim of this study is to examine the effect of the support program applied to individuals aged 60 and over, using the video conference method, on their psychosocial health during the COVID-19 pandemic. Psychosocial health assessed by the level of depression, anxiety, stress, fear of covid-19, loneliness and perceived social support level.
Method: The research was carried out on individuals over the age of 60 registered at Fethiye Third Age University. It is a quasi-experimental study carried out using the pretest posttest control group design. The experimental group (40 people) participated in a videoconference support program for 8 weeks.  Program is structured as 3 sessions for 3 days a week, with a duration of 45-60 minutes. The sessions are planned as sports (yoga, taichi, pilates), skill development and interactive social sciences. Each session was conducted by expert educators. Before the program started to be implemented, Zoom Meeting program installation and usage were taught, and connection rehearsals were made with trainers and tutorials. No intervention was made in the control group (52 people). Before the start of the program and at the end of the program, data collection tools were applied to the experimental and control groups. Data were collected using the Depression, anxiety, stress scale (DASS 21), the loneliness scale for the elderly, the fear of COVID-19 scale, and the perceived multidimensional social support scale. The data were evaluated with appropriate statistical methods in the SPSS program.
Findings: The video conferencing program applied, significantly decreased the fear of COVID-19, increased perceived multidimensional social support level significantly, and significantly decreased depression, anxiety and stress scale scores the elderly in the experimental group compared to the control group. There was no significant difference in terms of loneliness.
Results: Planned programs to be implemented with video conference method can be an important support element in supporting the elderly and other disadvantaged groups against the negative effects of social isolation during periods of intense curfew, as in the COVID-19 pandemic.
Key words: COVID-19; Pandemic; elderly; video conferencing; support program