Nepotizmin örgütsel bağlılık ve iş doyumuna etkisi ve otel çalışanları üzerine bir araştırma
A research on nepotizin organizational legality and job satisfaction effects and hotel workers
Yazar: MERVE SARIBOĞA
Danışman: PROF. DR. NÜKET SARACEL
Doğuş Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / İşletme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Kayırma = Favoritism ; Nepotizm = Nepotism ; Otel hizmetleri = Hotel services ; Otel personeli = Hotel personel ; Oteller = Hotels ; Çalışanlar = Workers ; Örgütsel bağlılık = Organizational commitment ; İstanbul = Istanbul ; İş doyumu = Job satisfaction

Özet:
Küreselleşen dünyada tüm sektörlerde birçok işletmede profesyonel bir yönetim görülememektedir. Hem kamu sektöründe hem de özel sektörde pek çok işletmede çeşitli nedenlerle çalışan seçiminde olması gerektiği gibi davranamama, aile üyelerine öncelik verme gibi kayırmacı davranışlar görülmektedir. Aile üyelerine yapılan bu kayırmacılık nepotizm olarak adlandırılmaktadır. Bu çalışmada, işletmelerdeki nepotizmin iş görenin örgütsel bağlılığını ve iş doyumunu nasıl etkilediğinin araştırılması amaçlanmıştır.

Araştırmada İstanbul'da faaliyet gösteren otel işletmelerinde çalışan 491 kişiye anket uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre nepotizm duygusal bağlılık üzerinde anlamlı etki yaratmaktadır. Nepotizmin terfide kayırmacılık alt boyutu duygusal bağlılık düzeyini etkilemezken, işlem kayırmacılığı ve işe alma sürecinde kayırmacılık, duygusal bağlılık düzeyini arttırmaktadır. Nepotizm örgütsel bağlılığın diğer iki alt boyutu olan devamlılık bağlılığı ve normatif bağlılık üzerinde de anlamlı etkiler yaratmaktadır. Bu alt boyutlardan devamlılık bağlılığı terfide kayırmacılık ile azalırken, normatif bağlılık işlem kayırmacılığı ile azalmaktadır.

İş görenlerin iş doyumları üzerinde nepotizmin etkisini gözlemlemek üzere yapılan regresyon analizi sonucunda ise hem içsel doyumun hem de dışsal doyumun nepotizmden etkilendiği tespit edilmiştir. İş görenlerin örgütleri ile ilgili algıladıkları içsel doyumları terfide kayırmacılık, işlem kayırmacılığı ve işe alma sürecinde kayırmacılık ile azalmaktadır. Diğer taraftan, terfide kayırmacılık ve işlem kayırmacılığı dışsal doyumları azaltmaktadır.


Anahtar Kelimeler: Nepotizm, örgütsel bağlılık, iş doyumu

Abstract:
In the globalizing world, professional management is not seen in many sectors in all sectors. In both the public and private sectors, there are favorable behaviors, such as giving priority to family members, as well as being unable to act as they should in the selection of employees for various reasons. This favoritism to family members is called nepotism. In this study, it is aimed to investigate how nepotism in business affects the organizational commitment and job satisfaction of the worker.

A survey was conducted on 491 employees working in hotel business in Istanbul. According to the findings obtained from the research, nepotism has a significant effect on emotional attachment. While nepotism does not affect the level of emotional attachment in favor of favoritism, favoritism and favoritism in recruitment process increase the level of emotional attachment. Nepotism has significant effects on continuity commitment and normative commitment, which are two other sub-dimensions of organizational commitment. While the continuity commitment from these sub-dimensions decreases with favoritism in normality, normative commitment decreases with transaction favoritism.

As a result of the regression analysis conducted to observe the effect of nepotism on the job satisfaction of the workers, it was determined that both internal satisfaction and external satisfaction were affected by nepotism. The internal grasp of jobseekers perceived by their organizations is diminished by favoritism, favoritism and favoritism in the recruitment process. On the other hand, favoritism and transactionalism on the other hand reduce external satisfaction.


Key words: Nepotism, organizational commitment, job satisfaction