Metastatik/inoperabl pankreatikobilier sistem kanserlerinde 2. basamak kemoterapilerin değerlendirilmesi
Evaluation of second line chemotherapies i̇n metastatic/i̇nopeable pancreaticobiliary system cancers
Yazar: KADRİYE BAŞKURT
Danışman: DOÇ. DR. BÜLENT YILDIZ
Eskişehir Osmangazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Onkoloji = Oncology
Dizin: Neoplazmlar = Neoplasms ; Pankreas hastalıkları = Pancreatic diseases ; Pankreas neoplazmları = Pancreatic neoplasms ; Safra kesesi hastalıkları = Gallbladder diseases ; Safra kesesi neoplazmları = Gallbladder neoplasms ; Sağkalım = Survival ; İlaç tedavisi = Drug therapy ; İlaç tedavisi-kombine = Drug therapy-combination

Özet:
Pankreatikobilier sistem adenokarsinomları agresif histolojik özelliklere sahip olup lokal, bölgesel ve sistemik metastaz yapmaya eğilimli tümörlerdir. Bizler çalışmamızda metastatik/ inoperabl pankreas ve bilier sistem adenokarsinom tanılı hastalarda 2. basamakta uygulanan kemoterapötik ilaçların sağkalım üzerine etkileri ve yan etki profilleri ile birlikte klinik, patolojik parametreler arasındaki ilişkileri ortaya koymayı amaçladık. Çalışmamızda Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Medikal Onkoloji polikliniğine 2010 ve 2019 yılları arasında başvuran pankreatikobilier sistem kanseri tanılı en az 2 basamak kemoterapi alan ve dosyasına ulaşılabilen 74 hastanın verileri retrospektif olarak incelenmiştir. Hastaların cinsiyet dağılımı, ECOG (Eastern Cooperative Oncolgy Group) performans değeri (PD), operabilite durumu, metastaz bölgesi, serumdaki CA 19.9 seviyesi ile birinci ve ikinci basamakta uygulanan tedaviler belirlenerek bunların genel sağkalım (GS) ve Progresyonsuz sağkalım (PS) üzerine etkileri araştırılmıştır. GS ve PS analizinin yanı sıra ikinci basamak tedavilere yanıt oranları ve gelişen yan etki profilleri incelenmiştir. Tanındaki ECOG PD'u 0 ve operabl olanların GS'ı istatistiksel anlamlı daha uzun tespit edilmiştir. Tanı anında CA 19.9 seviyesi ile GS süreleri arasında istatistiksel anlamlı bir fark görülmemiştir. İkinci basamakta XELOX kolunda GS'ın, FOLFİRİNOX ve gemsitabin kombinasyon koluna kıyasla daha kısa olduğu tespit edilmiştir. İkinci basamakta uygulanan her üç kol arasında gerek yanıt oranları gerekse de PS açısından herhangi bir fark tespit edilmemiştir. İkinci basamak tedavilerin yan etkilerine bakıldığında grade 2 lökopeni ve grade 3 nötropeni görülme oranı FOLFİRİNOX ve gemsitabin kombinasyonları kollarında istatistiksel anlamlı olarak XELOX koluna göre daha yüksek bulunmuştur. Ancak konunun açıklığa kavuşabilmesi için daha fazla hastanın dahil edildiği çok merkezli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler: Pankreatikobilier sistem kanserleri, ikinci basamak tedavi, genel sağkalım, progresyonsuz sağkalım

Abstract:
Pancreaticobilary system adenocarcinomas have agressive histological features and are prone to develop local, regional and systemic metastases. In our study, we aimed to assess the efficacy and safety of the chemotherapeutic drugs in second line therapy and clincal, pathological parameters of patients with advanced pancreaticobiliary cancers. Our study was conducted in Eskisehir Osmangazi University Hospital department of medical oncology, recruitment ran from January 2010 and the last follow-up concluded in December 2019. 74 patient whose file informations were available and recieved second line chemotherapy were analyzed retrospectively. The charactheristics of patients were identfied such as, gender distribution, ECOG PS (Eastern Cooperative Oncolgy Group) Performance Status (PS), operability status, region if there is metastasis and serum level of CA 19.9 at the time of diagnosis. In additon we also identified the first line and second line chemotherapies which patients did recieve and evaluated the relation between these parameters and overall survival (OS) as well as progression free survival (PFS). We also evaluated response rates and the advers effect profiles of chemotherapeutic agents after the second line treatment. Patients with ECOG PS 0 and patients with an operable state at the time of diagnosis was assoicated with a significantly improved OS. No difference was observed in OS according to the serum CA 19. 9 level. OS outcomes of XELOX, FOLFİRİNOX and gemsitabine combination arms as second line therapies were evaluated and XELOX arm was associated with a poorer OS and the difference was statistically significant. No statistically difference was seen in PFS analyze comparing three arms as second line therapy, similarly no difference was found in response rate. In second line setting our study demonstrated that the rate of grade 2 leucopenia and grade 3 neutropenia was higher in FOLFİRİNOX arm and gemsitabin combinations arm comparing to the XELOX arm and the difference was statistically significant. In summary to clarify the issue more large-scale and multi center studies and longer follow-up is needed.
Key Words: Pancreaticobiliary sysetem cancers, Second line therapy, Overall survival, Progression free survival