Mehmed Vehbi Konevi Divan-ı Hafız Şerhi 1. cilt ilk 50 gazel (Metin-inceleme)
Mehmed Vehbi Konevi Divan-ı Hafız Şerhi 1. skin first 50 gazel (Text-analysis)
Yazar: NUR FIRINCI
Danışman: DOÇ. DR. MUHİTTİN TURAN
Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Divan şiiri = Court poem ; Divanlar = Divans ; Gazeller = Ghazals ; Hafız-ı Şirazi = Hafız-ı Şirazi ; Mehmed Vehbi Konevi = Mehmed Vehbi Konevi ; Şerh = Commentary ; Şiir = Poem

Özet:
Hȃfız-ı Şirȃzȋ (M.1326/M.1389) İran edebiyatının önde gelen şairlerinden biridir. Şairin tek eseri olan Dȋvȃn'ı, başta ülkesi İran olmak üzere tüm dünya edebiyatlarını etkilemiştir. Türk şairlerini de etkisi altına alan bu esere Türkçe pek çok tercüme ve şerh yapılmıştır. Osmanlı coğrafyasında Mesnevȋ ve Gülistan adlı eserlerden sonra en çok okunan Farsça eserlerin başında gelen bu Dȋvȃn'ın şerhlerinden biri de Mehmed Vehbȋ Konevȋ'nin "Şerh-i Dȋvȃn-ı Hȃfız" isimli eseridir. Bu çalışmada, Konevȋ şerhinin I.cildinin ilk 50 gazelini ihtiva eden 2-103 sayfaları arasındaki kısım transkripsiyon yöntemi ile çeviri yazıya aktarılmıştır. Çalışma; giriş, üç ana bölüm, sonuç ve kaynakçadan oluşmaktadır. Giriş bölümünde şerhin konusu, amacı, yöntemi ve müellifi hakkında bilgiler bulunmaktadır. İnceleme bölümünde çalışılan şerh tanıtılmış; yöntemi, kaynakları, gramer terimleri ve aruz bahirleri hakkında bilgiler verilmiştir. Metin bölümünde ise incelenilen eser çeviri yazıya aktarılmıştır. Bu bölümde her sayfa başı, gazeller ve beyitler numaralandırılarak okunan kısımların ayırt edilebilmesi sağlanmıştır. Çalışma, sonuç ve kaynakça bölümleri ile sonlandırılmıştır. Genel olarak bakıldığında Dȋvȃn edebiyatında önemli bir yekûn tutan şerh alanına Mehmed Vehbȋ Konevȋ'nin Hȃfız Dȋvȃnı şerhinin ilgili kısmının çeviri yazıya aktarılması ve müstensihin şerh yönteminin incelenmesi ile katkı sağlanmıştır.

Abstract:
Hȃfız-ı Şirȃzȋ (M.1326/M.1389) is one of the leading poets of Iranian literature. The only work of the poet, has influenced all world literatures, especially his country Iran. Many translations and annotations were made in Turkish to this work, which also influenced Turkish poets. One of the commentaries of this Dȋvȃn, which is one of the most read Persian works after Mesnevȋ and Gulistan in the Ottoman geography, is Mehmed Vehbȋ Konevȋ's "Şerh-i Dȋvȃn-ı Hȃfız". In this study, the part between pages 2-103 containing the first 50 ghazals of the first volume of the Konevȋ commentary was transcribed by the transcription method. Study; consists of introduction, three main sections, conclusion and bibliography. In the introduction, there is information about the subject, purpose, method and author of the commentary. The commentary studied in the review section has been introduced; Information about method, sources, grammatical terms and prosody are given. In the text section, the studied work has been translated into translation. In this section, the beginning of each page, the gazels and the couplets are numbered so that the read parts can be distinguished. The study is concluded with the conclusion and bibliography sections. In general, an important contribution to the field of commentary in Dȋvȃn literature has been contributed by translating the relevant part of Mehmed Vehbȋ Konevȋ's Hȃfız Dȋvȃnı commentary and examining the annotation method of the copyist.