Osteoporoz ve osteopeni şiddeti ile D vitamini düzeyi arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between osteoporosis and osteopenia violence and vitamin D level
Yazar: ENES ARAL
Danışman: UZMAN MÜRSELİN GÜNEY
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases
Dizin: Kemik dansitesi = Bone density ; Kemik hastalıkları-metabolik = Bone diseases-metabolic ; Osteoporoz = Osteoporosis ; Vitamin D = Vitamin D ; Vitamin D eksikliği = Vitamin D deficiency

Özet:
Amaç:Osteoporoz sıklığı yaşla birlikte artmaktadır. D vitamininin kemik metabolizması üzerindeki etkileri iyi bilinmekle birlikte, serum D vitamini düzeyi ile dansitometrik olarak osteoporoz ve osteopeni şiddetinin araştırıldığı çalışmaların verileri çelişkilidir. Bu çalışmada amacımız serum D vitamini düzeyi ile dansitometrik T ve Z skorlarının ilişkisinin araştırılmasıdır. 
Gereç-Yöntem: Çalışmamıza 2017-2020 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi polikliniklerine başvurup kemik mineral yoğunluğu (KMY) ölçümü yapılmış 86 sağlam (41 premenopozal,45 postmenopozal),90 osteopenik (40 premenopozal,50 postmenopozal),91 osteoporotik (35 premenopozal,56 postmenozal) hasta dahil edilmiştir. On sekiz yaş altı ve seksen yaş üstü, ayrıca medikal verileri olan hastalardan ek komorbiditeleri (konjestif kalp yetmezliği,hepatik yetmezlik, tiroid hastalığı ve kronik böbrek hastalığı, primer ve sekonder hiperparatiroidi) olanlar çalışma dışı bırakılmıştır.Retrospektif hasta kayıtları taranarak T ve Z skoru,D vitamini,kalsiyum,fosfor,parathormon,alkalen fosfataz düzeyleri kaydedilmiştir. Çalışmamız kadınlar üzerinde yapılmış olup osteoporotik,osteopenik ve sağlam bireyler olarak gruplara ayrılmış,yine kendi içerisinde premenopozal ve postmenopozal olarak gruplandırılmışlardır.
Bulgular:Postmenapozal sağlam grubun vitamin D ortalamaları, premenapozal sağlam grubun vitamin D ortalamalarından istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Premenapozal osteporotik grubun alkalen fosfataz ortalaması,premenapozal osteopenik grubunkine gore daha yüksek saptanmıştır. Gruplarda D vitamini düzeyi ile T ve Z skorları arasında anlamlı bir ilişki saptayamadık. 
Sonuç: Kemiklerde yavaş ilerleyen, fark edilmezse kırıklara yol açabilen osteoporoz, kırıkla beraber ağrı, deformite, anksiyete, depresyon, hareketsizlik ve sosyal yalıtım gibi durumları da beraberinde getirir. Osteoporozun patofizyolojisinin daha iyi anlaşılması ve tanı-takibinde kemik dansitometrisi ve D vitaminin akılcı kullanımı, bu hastaların yönetiminde hekimlere yardımcı olacağı gibi,osteoporoza bağlı komplikasyonların görülme sıklığını da azaltacaktır. Çalışmamızın sonuçlarının daha geniş vaka sayılı ve daha uzun takip süreli prospektif çalışmalarla doğrulanması gerekmektedir. 

Anahtarsözcükler: osteoporoz, osteopeni, D vitamini

Abstract:
Objective: Thefrequency of osteoporosisincreasesbyaging. Althoughthe role of vitamin D on bone metabolism is well-known, theresults of thetrialsinvestigatingtherelation of vitamin D withtheseverity of osteoporosisandosteopeniarecontradictory. Ouraim is theanalyzetherelation of the serum level of vitamin D withdensitometric T and Z scores.
Material-Method:A total of 86 healthy (41 premenopausal, 45 postmenopausal), 90 osteopenic (40 premenopausal, 50 postmenopausal), 91 osteoporotic (35 premenopausal, 56 postmenosal) patients were included. Patients under the age of eighteen and over eighty years, as well as those with medical data, who have additional comorbidities (congestive heart failure, hepatic insufficiency, thyroid disease and chronic kidney disease, primary and secondary hyperparathyroidism) were excluded from the study. Vitamin D, calcium, phosphorus, parathormone, alkaline phosphatase levels were recorded. Participants underwent to bone densitometry examination in Bagcilar Education and Research Hospital. Our study was conducted on women and they were divided into groups as osteoporotic, osteopenic and healthy individuals, and grouped premenopausal and postmenopausal in themselves.
Findings:The mean vitamin D level of postmenauposal healthy group was significantly higher than that ofpremenauposal healthy group. Premenauposal patients with osteoporosis had higher mean ALP level than premenauposal osteopenic group. We failed to determine an association between vitamin D level and T and Z scores.
Results: Osteoporosis, which progresses slowly in the bones and can cause fractures if not noticed, is accompanied by pain, deformitis, anxiety, depression, immobility and social protection. A better understanding of the pathophysiology of osteoporosis and the use of bone densitometry and rational use of vitamin D in diagnosis and follow-up will help the management of this management, as well as reduce the incidence of osteoporosis-related causes. The results of our study should be confirmed by prospective studies with large sample size and  longer follow-up.

KeyWords:osteoporosis, osteopenia, vitamine D