Türkiye'de yoksullukla mücadelede kamu refah hizmeti sunucularının sosyal yardım algısı: Batı Akdeniz Bölgesi örneği
Social assistance perception of public welfare service providers in combating poverty in Turkey: The case of Western Mediterranean Region
Yazar: FULYA ÇINAR
Danışman: PROF. DR. MEHMET MERVE ÖZAYDIN
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı / Sosyal Politika Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations

Özet:
Yoksulluk, her gelişmekte olan ülkede olduğu gibi Türkiye'de de toplumu etkileyen temel sosyoekonomik sorunların başında gelmektedir. Bu noktada yoksullukla mücadele alanında kamusal 
sosyal yardımlar önemli bir konuma sahiptir. Türkiye'de kamusal sosyal yardım sunan çok sayıda 
kurum ve kuruluş yer almakla birlikte bu alanda ön plana çıkan kurumlar SYDV'ler ve belediyelerdir. Söz konusu kurumların etkin olarak çalıştığı gözlemlenmekle birlikte uygulamada; çok başlı yapının olması, sosyal yardımlara ayrılan bütçenin son yıllarda artış göstermesi ve yoksulluğun görünür hale gelmesi ile sosyal yardımlarda bir norm birliğinin bulunmaması gibi pek çok sorunun varlığı, belirtilen alanda araştırma yapılmasını önemli kılmaktadır. Bu doğrultuda mevcut çalışma ile Türkiye'de yoksullukla mücadele alanında, kamu refah hizmeti sunucularının rolünü belirlemek, onların yoksulluğa ve kamusal sosyal yardımlara yönelik bakış açılarını ortaya çıkarmak ve kamusal sosyal yardım uygulamaları sırasında ortaya çıkan sorunları tespit ederek bu sorunlara yönelik çözüm önerileri geliştirmek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultunda Batı Akdeniz Bölgesi içerisinde yer alan Antalya, Burdur ve Isparta İllerinde ve bu illere bağlı ilçelerde hizmet veren 34 SYDV ve belediye yöneticisi ile nitel araştırma yöntemi ve fenomenoloji deseni kullanılarak derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara her bir amaç için bir temel soru ve bu temel sorular kapsamında sonda sorular yöneltilmiştir. Görüşmeler sonucunda elde edilen veriler MAXQDA 2022 Programı kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucunda katılımcıların sosyal yardım sisteminde ortaya çıkan sorunlara yönelik görüşleri; bürokrasi, organizasyonel yapılanma, yararlanıcılar, yardım sunum biçimi ve sosyopolitik sorunlar temaları altında; bu sorunlara yönelik geliştirmiş oldukları çözüm önerileri ise; finansal güçlendirme, istihdam, tematik yardımlar, yardım miktarlarının güncellenmesi, kurumsal yapının revizyonu, tarafsız yönetim politikası ve bürokratik revizyon temaları altında birleştirilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen  bulgular literatürdeki araştırma sonuçlarıyla karşılaştırılarak tartışılmış, araştırmanın özgün yönleri  ortaya konulmuş ve bunun sonucunda çeşitli politika önerileri geliştirilmiştir.

Abstract:
Poverty is one of the main socio-economic problems affecting the society in Turkey as in every 
developing country. At this point, public social assistance has an important position in the fight 
against poverty. Although there are many institutions and organisations providing public social 
assistance in Turkey, the most prominent institutions in this field are SYDVs and municipalities. 
Although it is observed that these institutions work effectively, the existence of many problems in 
practice such as the existence of a multi-headed structure, the increase in the budget allocated to 
social assistance in recent years, the visibility of poverty and the lack of a unity of norms in social  assistance make it important to conduct research in this field. In this direction, the present study aims to determine the role of public welfare service providers in the field of combating poverty in Turkey, to reveal their perspectives on poverty and public social assistance, to identify the problems that arise during public social assistance practices and to develop solutions for these problems. For this purpose, in-depth interviews were conducted with 34 SYDV and municipality managers serving in Antalya, Burdur and Isparta provinces in the Western Mediterranean Region and in the districts of these provinces using qualitative research method and phenomenology design. Participants were asked a main question for each objective and probe questions within the scope of these main questions. The data obtained from the interviews were analysed using MAXQDA 2022 software. As a result of the analysis, the views of the participants on the problems arising in the social assistance system were grouped under the themes of bureaucracy, organisational structuring, beneficiaries, aid delivery style and sociopolitical problems; and the solution suggestions they developed for these problems were grouped under the themes of financial empowerment, employment, thematic aids, updating the amount of aid, revision of the institutional structure, impartial management policy and bureaucratic revision. The findings obtained as a result of the research were compared and discussed with the results of the research in the literature, the unique aspects of the research were revealed and various policy recommendations were developed as a result.