65 yaş ve üstü disfajili hastalar ve bakım vericilerine uygulanan eğitimin disfaji komplikasyonlarına etkisi
The effect of dysphagia management education for the patients at age 65 and above and their caregivers on dysphagia complications
Yazar: BİRGÜL AKDAŞ
Danışman: DOÇ. DR. MÜMTAZ YILMAZ
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Geriatri = Geriatrics
Dizin: Bakım verenler = Caregivers ; Eğitim = Education ; Geriatri = Geriatrics ; Komplikasyonlar = Complications ; Yaşlılar = Aged ; Yaşlılık = Old age ; Yutma = Deglutition ; Yutma bozuklukları = Deglutition disorders

Özet:
Araştırma, 65 yaş üstü disfajili hastaların bakım vericilerine uygulanan eğitimin disfaji komplikasyonlarına etkisini belirlemek amacı ile ön test-son test kontrol gruplu deneysel çalışma olarak planlanmıştır. Araştırmanın örneklemi 2018 Haziran ve 2019 Haziran tarihleri arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Kliniği Yutma Bozuklukları Tanı ve Tedavi laboratuvarına başvuran 65 yaş ve üstü hastalar ve bakım vericilerini kapsamaktadır. Gerekli izinlerin alınmasını takiben araştırmanın uygulama aşamasında araştırmaya dahil olma kriterlerini karşılayan ve araştırmaya katılmak üzere yazılı onamları alınan hastalar randomizasyon yöntemiyle iki gruba ayrılmıştır. Randomizasyonda, hastalar gruplara tamamen rastgele, eşit şansla ve bir önceki atamadan bağımsız olarak atanmıştır. Veri toplama aşamasında deney grubundaki 45 hastadan 1 hasta vefat etmiş, 1 hastaya ulaşılamamıştır. Kontrol grubundaki 45 hastadan 3 hasta vefat etmiş, 2 hasta ise tekrar hastanede yoğun bakıma yatışı olmuş ve 5 hastaya da ulaşılamamıştır. Bu nedenle çalışma 35 kontrol ve 43 deney grubu hasta ve bakım vericisi ile tamamlanmıştır. Bulgular disfaji eğitiminin, bilgi düzeyini arttırdığı ve pnömoni insidansını anlamlı derecede azalttığını göstermiştir. Bu araştırma, disfajili hastaların bakıcısına eğitim ve destek sağlamanın hastanın ve bakım verenin bilgi düzeyini arttırarak disfajili yaşlı bireylerin beslenme problemlerini ve disfajiye bağlı komplikasyonları etkin bir şekilde yönetmesinde yardımcı olacağını göstermiştir. Hastaların bireysel ihtiyaçlarına göre uyarlanmış bir eğitim programı dahil olmak üzere nispeten basit ve düşük maliyetli önlemlerin, disfajili hastalarında yutmaya ilişkin komplikasyonları azaltmada ve önlemede etkili olduğu kanıtlanmıştır.

Abstract:
The study was planned as an experimental study including pre-test and post-test control groups, testing the influence of education given to patients over 65 years of age with dysphagia and their caregivers on the health outcomes of patients. The sample of the study includes patients aged 65 and over who applied to Ege University Medical Faculty Hospital Physical Therapy and Rehabilitation Clinic Diagnosis and Treatment Laboratory for Swallowing Disorders between June 2018 and June 2019. After obtaining the necessary permissions, the participants who meet the inclusion criteria were randomly assigned into two groups. In randomization process, patients were assigned to groups completely with equal chances and independent of the previous assignment. Out of 45 patients in the experimental group, 1 patient died, and 1 patient could not be reached. Out of 45 patients in the control group, 3 patients died, 2 patients were re-hospitalized in intensive care, and 5 patients could not be reached. The final study was completed with 35 control and 43 experimental group patients and their caregivers. The findings show that dysphagia training increased the level of knowledge signficantly for the treatment group as compared to control group, and the incidence of pneumonia was significantly lower in the treatment group. The results indicate that providing education and support to the patients with dysphagia and their caregivers leads to better management of nutritional problems and better health outcomes for dysphagia patients by increasing their knowledge level. Simple and low precautions, including a training program tailored to the individual patients, have been shown to partly eliminate complications for patients with dysphagia.