İlköğretim 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin empatik eğilim düzeylerine göre denetim odağı boyutları ve akılcı olmayan inançlarının incelenmesi
An analysis of the irrational beliefs and locus of control of 7th and 8th grade primary school students according to their emphatic tendencies
Yazar: LOKMAN KIZILYAR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BAYRAM ÇETİN
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Bölümü / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Akılcı olmayan inançlar = Irrational beliefs ; Denetim odağı = Locus of control ; Empatik eğilim = Empathic inclination ; İlköğretim öğrencileri = Primary education students

Özet:
Bu çalışmanın amacı, ilköğretim 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin empatik eğilim düzeylerine göre; denetim odağı boyutlarının ve akılcı olmayan inançlarının farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymaktır.Araştırmaya İstanbul İli Sultangazi İlçesi'ndeki yedi ilköğretim okuluna devam eden 392'si 7. sınıf, 382'si 8. sınıf olmak üzere toplam 774 öğrenci katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Empatik Eğilim Ölçeği (Dökmen 1988), Nowicki-Strickland İç-Dış Denetim Odağı Ölçeği (Öngen 2003) ve Ergenler İçin Mantıkdışı İnançlar Ölçeği (Çivitçi 2006) kullanılmıştır.Araştırmanın amacı doğrultusunda, empatik eğilim düzeyi düşük, orta ve yüksek olan öğrencilerin puanları ile denetim odağı ve ergenler için mantıkdışı inançlar alt ölçeklerinden aldıkları puan ortalamaları arasındaki fark Tek Yönlü Varyans Analizi ile test edilmiş, gruplar arasındaki farkın belirlemesi için Scheffe Çoklu Karşılaştırma Testi kullanılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre, empatik eğilim düzeyi yüksek olan öğrenciler, denetim odağı aile ilişkileri, başarı, akran ilişkileri ve kader alt boyutlarında empatik eğilim düzeyi düşük olan öğrencilere göre daha içten denetimli oldukları bulunmuştur. Öğrencilerin empatik eğilim düzeylerine göre denetim odağı batıl inanç alt boyutunda anlamlı farklılıklar bulunamamıştır.Empatik eğilim düzeyleri düşük olan öğrencilerin, başarı talebi ve rahatlık talebine ilişkin mantıkdışı inançları, empatik eğilim düzeyi yüksek olan öğrencilere oranla daha yüksek bulunmuştur. Empatik eğilim düzeyleri yüksek olan öğrencilerin ise saygı talebine ilişkin mantıkdışı inançları, empatik eğilim düzeyi düşük olan öğrencilere oranla daha yüksek bulunmuştur.

Abstract:
The purpose of this thesis is to show whether or not there is a differentiation between irrational beliefs and locus of control of 7th and 8th grade primary school students according to their emphatic tendencies.The research is conducted on 774 students studying in seven primary schools in Sultangazi district of the city of Istanbul. 392 of these students are in 7th grade and 382 of them are in 8th grade. The tools for the data collection in the research are Personal Information Form, Empathic Tendency Scale (Dökmen, 1988), Nowicki-Strickland Internal/External Locus of Control Scale, and the Irrational Beliefs Scale for Adolescents (IBSA) (Çivitçi, 2006).Single Direction Variance Analysis is the method that was used in the research to test differences in average points between low, middle, and high level locus of control of the students and the minimum irrational beliefs scale for adolescents. The differences between these groups are determined by using the Scheffe Multiple Comparison Test.This research enabled us to found that students with high level empathic tendencies are more self-controlled in their locus of control, family and peer relations, success, and fate in a comparison with those students who have low level empathic tendencies. Besides, it was not found a meaningful difference between superstition and locus of control based on the level of empathic tendencies of the students.Furthermore, the research show us that irrational beliefs of those students with low level empathic tendencies in demand for success and comfort are in a higher degree than those students with high level empathic tendencies. In contrast, irrational beliefs of those students with high level empathic tendencies in demand for respect are in a higher degree than those students with low level empathic tendencies.