Diyetisyenlerin iklim değişikliği ve çalışma alanına etkileri konusundaki bilgi düzeyi ve farkındalıklarının araştırılması
Evaluation of the knowledge levels and occupational consciousness of dietitians on climate change
Yazar: MERVENUR ÖZEL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL HAKKI TEKİNER
İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı / Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Diyet = Diet ; Diyetisyenler = Nutritionists ; Farkındalık = Awareness ; Küresel ısınma = Global warming ; İklim değişikliği = Climate change

Özet:
Sanayi devriminden bu yana insanların sebep olduğu sera gazı (GHG) salınımları Dünya'nın ortalama sıcaklığını artırarak iklim değişikliğini hızlandırmaktadır. İklim değişikliği kaynaklı sorunlarla mücadelede diyetisyenler çok önemli bir rol oynayabilirler. Bu çalışmada, diyetisyenlerin iklim değişikliği ve çalışma alanına etkileri konusundaki bilgi düzeyi ve farkındalıklarının araştırılması amaçlanmıştır. Bu bağlamda, sosyal medya ve web tabanlı platformlar yoluyla toplam 1173 diyetisyene ulaşılmıştır. Diyetisyenlerin %35,4'ü çalışmaya katılmayı kabul etmiş ve üç ölçekli toplam 65 sorudan oluşan anketi cevaplandırmıştır. Elde edilen bulgular istatistiksel olarak güvenilirlik ve geçerlik, tanımlayıcı, normallik, korelasyon ve regresyon testleri ile analiz edilmiştir (p<0.05). Diyetisyenlerin bilgi ve mesleki farkındalık düzeylerinin birbirleriyle bağlantılı olduğu (p=0.000), bilgi (p=0.000), mücadele (p=0.036), sonuçlar (p=0.000) ve mesleki farkındalık (p=0.000) ile birbirlerini anlamlı biçimde etkiledikleri anlaşılmıştır. Diğer taraftan, sürdürülebilir diyet (p=0,230) ve bilimsel işbirliği (p=0.086) bakımından aralarında anlamlı bağlantı bulunamamıştır. Sonuç olarak, Türk diyetisyenlerin iklim değişikliği konusunda ilgileri ve motivasyonları yüksek olmakla birlikte, uygulamaya geçme hususunda zayıf kaldıkları anlaşılmıştır.

Abstract:
Since industrial revolution, anthropogenic greenhouse gase (GHG) emissions has accelerated climate changes by warming of Earth's average temperature, and put a broader challenge for safe, healthy and equible diet. Dietitians may act a pivotal role in the diet-related climate change actions. The aim of this study was to assess the Turkish dietitians's knowledge and occupational consciousness levels regarding climate change. A total of 1173 dietitians was reached by social and web-based networks. Of them, 35.4% agreed to participate in the study, and responded a survey with 65 questions and two scales. The survey responses were tested for reliability and validity, descriptive statistics, assessment of normality, correlation and regression analyses, respectively. Significance was achieved if p-value was <0.05. Dietitians's knowledge and occupational consciousness levels were interrelated, and significantly affect each other with knowledge (p=0.000), combating (p=0.036), effects (p=0.000) and occupational consciousness (p=0.000) regarding climate change. However, sustainable diet (p=0.230) and scientific collaboration (p=0.086) were statistically insignificant and ineffective. Overall, although Turkish dietitians are highly motivated and interested in climate change, they fall short of the expectations for challenging this issue.