Kur'ân perspektifinde pozitif yaklaşım
Positive approach from qur'anic perspective
Yazar: MURAT YILMAZ
Danışman: PROF. DR. İDRİS ŞENGÜL
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Din = Religion ; Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Halkla İlişkiler = Public Relations

Özet:
İnsanın yaratılışındaki ana gaye Allah'ın tanınmasıdır. ?Ma'rifetullah?, Allah'ın bu dünyada imkân verdiği ölçüde kullarının O'nu bilip tanıması demektir ki bu ?muhabbetullah?ın da ilk şartıdır. Bu nedenle hakîkî bir Mü'minin en büyük bir hedefi kendisi ma'rifetullah'a ulaştıktan sonra başka insanların Allah'ı tanımalarına mânî olan engelleri ortadan kaldırmak sûretiyle onların da ?ma'rifetullah?a ulaşmalarına yardımcı olmaktır. Ne var ki bu vazîfenin hakkıyla yapılabilmesi için tebliğcinin sağduyusunun ayrı bir ehemmiyeti vardır.Hz. Mesih'in bir köpek leşini kastederek ?ne güzel de dişleri var.? demesi misâli, her zaman bardağın dolu tarafını görmek sağduyu sahibi olmanın önemli bir emaresidir. Sağduyu prensipleri mecmuasına kısaca ?pozitif ya da olumlu yaklaşım, olumlu düşünce? ya da ?müspet hareket prensipleri? denilebilir. Ne var ki, Kur'ân'daki bu prensiplerin görülebilmesi için ona çok kapsamlı bir şekilde bakılması gerekmektedir. Baştan sona Kur'ân'ı Kerîm, müspet hareket prensipleri ile doludur. Kur'ân, devamlı surette hem aksiyonlarda hem de reaksiyonlarda son derece dikkatli olmayı ve hep müspet hareketler sergilemeyi öngörmektedir. Çok sathî olarak Kur'ân ele alındığında ise, sanki Kur'ân müspet harekete mânî pek çok hususu içermekteymiş gibi anlaşılabilecektir. Aslen bu tez çalışmasında da yapılmak istenen, bu tür yanlış anlamaların tashih edilmesi olmuştur.Müspet hareketin gereği olan diyalog, hoşgörü ve toleransın bütün peygamberlerin mesajlarında çok önemli bir yeri vardır ve bunlar günümüzün ?medeniyetlerarası çatışma? tezinin karşısındaki ?medeniyetler ve kültürler arası diyalog? antitezinin mîmarlarıdırlar. Bunlar, İslâm'ın sosyal hayatla ilgili öngördüğü çoğulculuk ve evrensel insan sevgisi gibi konularla birlikte günümüzde dünyanın içinde bulunduğu kargaşalardan kurtulabilmesi için ?olumlu yaklaşım ve müspet hareket? prensipleri adı altında önemli çözüm yolları göstermektedirler.Müspet hareket prensipleri, özetle Müslümanca bir duruşun Müslümanların birbirleriyle ve aynı zamanda gayrimüslim muhataplarla olan ilişkilerinde nasıl gösterilebileceğini ve bu sûretle de evrensel barışa Müslümanların nasıl katkı sağlayabileceklerini anlatmaktadır. Bunun için Kur'ân'daki prensiplerin yanında Hz. Peygamber'in (s.a.s.) güzel ahlâkının da anlaşılmasının ayrı bir ehemmiyeti vardır. Çünkü bu prensipler, Hz. Peygamber'in (s.a.s.) tarihte hiç kırılamamış pek çok rekora imza atmasının arkasındaki, Allah'ın yardımından sonra, en önemli sebeplerdir.Kur'ânî ve nebevî olduğundan hiç şüphe edilmemesi gereken müspet hareket prensiplerini insanlar tam kavrayamamaktadırlar. Bunun önemli bir sebebi de, İslam'da cihad ve savaş gibi konularda yanlış anlaşılmakta olan bazı hususlardır. Bilgi eksikliği insanların kafalarının karışmasına neden olarak, sanki Kur'ân-ı Kerîm müspet hareketin zıddına emirler içermekteymiş gibi anlaşılabilmektedir. Oysa ki İslâm, savaşta dahî müspet hareketi emretmektedir. Bununla birlikte cihad, uluslar arası câmiada pek çoklarının oluşturdukları ya da oluşturmaya çalıştıkları imajdaki gibi sadece ?Müslümanların kutsal savaşı? değil, esâsen Allah rızâsının elde edilebilmesi için yapılabilecek her şey demektir.

Abstract:
Positive approach or positive thought can be summarized as acting always constructively and keeping away from destructive actions. However, looking at everything in daily life very positively in spite of all problems is not really easy. It requires to be heroes of patience and love and to be exactly determined to do well. These characteristics should be, in fact, certain aims of Muslims.These aims are mentioned in the Qur?an and sunnah very frequently, however it is needed to have a great comprehensive knowledge about the entire teachings of the holy Qur?an and Sunnah to notice these main teachings completely through them. Positive approach principles do not only apply to the relationship or problems of Muslims among each other but rather arranges the interactions of Muslims with all of the people without making any discrimination among them considering their faith.These principles have a great effect on tolerance and interfaith dialogue activities in the world. Hovewer, some people, because of their lack of knowledge about the Qur?an and Sunnah, greatly accuse and oppose those activists who make and encourage such kinds of organizations. Firstly they should learn that dialogue and tolerance do not mean joining the others and becoming a member of their communities or beliefs as they claimed, however it means accepting others as they are and knowing how to get along with them. So, that means, nobody can say that they are against the main teachings of Islam which literally means ?peace?.The Prophet Muhammad pbuh is the most influential person in human history as Michael H. Hearth declared as well. After the divine help of Allah, the reason of this success is hidden behind of his extraordinary politeness, good behaviors towards the others without discriminating them according to their faiths and his positive approach principles that he followed very firmly throughout his lifetime.The concept of ?jihad? which is called to be ?the holy war of Muslims?, is one of the misconceptions against Islam. ?jihad? is mainly all of the efforts done for the sake of Allah in every part of the life. In the mean time, there are lots of conditions for declaring war according to the Islamic law. In the mean time there are lots of positive approach principles in Islam regarding to the war. It can?t be denied that humanity has not ever witnessed a more lucky war than the wars in which Muslims participated throughout the history.As Hans Kung said, the peace, which is the main aim of positive approach, will not be established on the earth until it is established among the followers of, especially, major world religions: Muslims, Christians and Jews. Knowing this reality, it is sought in this thesis about the importance of loving mankind regardless of their faith through the analysis of positive approach or positive thought in Islam. Islam encourages living in a pluralist society peacefully through following the principles of positive approach which are exactly taken from the Qur?an and Sunnah which are the main sources of Islam. For Muslims it is very important to love creatures because of the Creator and in this thesis, this way of life is called as ?positive approach or positive thought?