Hepatosellüler kanser hastalarında yaşam süresi ile ilişkili değişkenlerin belirlenmesi
Determination of life-time related variables in hepatocellular cancer patients
Yazar: SEYMUR ASLANOV
Danışman: PROF. DR. ULUS SALİH AKARCA
Ege Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2017
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology

Özet:
Hepatosellüler karsinom (HSK) dünyada en yaygın görülen ve en çok ölüme sebep olan kanserlerdendir.Çok erken yakalanamadığı takdirde prognozu son derecede kötüdür. Çalışmada amaç HSK tanısı alan hastaların tanı anındaki özelliklerinin yaşam süreleri ile ilişkisini araştırmaktır.
Gereç-Yöntem: 2000–2017 yılları arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalında HSK tanısı konan hastalar değerlendirmeye alınmıştır. HSK tanısı varsa biyopsi ile,daha çok BT veya MR ile uygun görüntüleme özelliklerinin görülmesiyle konmuştur. Hastaların parametreleri bir veri tabanına kaydedilmiş ve IBM SPSS Statistics Version 22.0 ile analiz edilmiştir.Bazı analizlerde MedCalc Statistical Software version 17.6 kullanılmıştır.Parametrelerle hastaların yaşam süreleri arasındaki ilişki araştırılmıştr.Bunun için kategorik verilerde Kaplan-Meyer analizi, parametrik verilerde Cox regresyon analizi kullanılmıştır. 
Bulgular: Toplam 788 hasta analize dahil edilmiştir. 623 erkek, 165 kadın, yaş: 60.5±10.9.Ortalama takip süresi 2.19 yıldır.Çalışmamızda kategorik verilerden, uzak metastaz varlığı,asit varlığı,C-P skoru,trombosit düzeyi, albumin,portal ven trombozu (PVT),hepatik ven tutulumu, takip sırasında tanınma, alkol etiolojisi univarite analizinde yaşam süresi ile ilişkili bulunmuştur.HSK tanısı anındaki sürekli değişkenlerle yaşam süresi ilişkisine bakıldığında univarite analizinde nötrofil sayısı,nötrofil lenfosit oranı(NLR),PLR (platelet lenfosit oranı),trombosit sayısı,AST,ALT,AF,GGT,alb,T.bilirubin,Na,AFP,MELD,tümör sayısı,tümör en büyük çapı,toplam tümör çapı anlamlı çıkan parametreler olarak saptanmıştır.Çalışmamızda incelenen hastalarda yapılan 4 tedavi yöntemi de (RF ablasyon,rezeksiyon,karaciğer nakli,TAKE) yaşam süresi ile ilişkili bulunmuştur.Yaşam süresi ile ilişki saptanan bazal değişkenlerin çoklu Cox regression analizi sonuçlarında ALT(p=0.0047),AST (p<0.0001),GGT (p<0.0001),Hepatik ven tutulumu (p=0.0287), NLR ( p=0.0131),PVT (p<0.0001),Total bilirubin (p=0.0377),Tümör sayısı (p=0.0125),tümör çapı (p<0.0001) yaşam süresi ile bağımsız ilişki göstermiştir.Skorlama sistemlerini bir arada değerlendirdiğimizde (Barcelona stage, CLIP, Okuda, Albi) çoklu regresyon analizinde sadece CLIP skoru şiddetle yaşam süresi ile ilişki göstermiştir (p<0.0001).
Sonuç: Çalışmamızda incelenen HSK hastaları için ALT,AST,GGT, hepatik ven tutulumu,portal ven trombozu, NLR, total bilirubin, tümörsayısı, tümörçapı sağkalımın bağımsız prognostik faktörleri olduğu bulundu. Çalışmada saptanan ilginç bir bulgu NLR yüksekliğinin bağımsız olarak kötü prognoz ile ilişkili olmasıdır ve çalışmamız Türkiyede yapılan hepatosellüler karsinom ile ilgili çalışmalar arasında bu bulgu saptanan ilk çalışmadır. Elde edilen veriler sonucunda, mevcut BCLC ve CLIP evrelemesindeki parametrelere ek olarak çalışmamızda saptadığımız sağkalımın bağımsız prognostik faktörlerini de ekleyerek Türkiyedeki hepatosellüler karsinomlu hasta populasyonu için özgün bir prognostik skorlama sistemi geliştirilebilir.

Abstract:
daha sonra doldurulacaktır