Uzaktan çalışma: Bireysel ve örgütsel çıktılar bakımından incelenmesi
Telework: An exploration regarding its individual and organizational consequences
Yazar: NAZLI İPEK ÖNER ŞİMŞEK
Danışman: PROF. DR. SELİN METİN CAMGÖZ
Hacettepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı / Yönetim Organizasyon ve Örgütsel Davranış Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Bağımsızlık = Independence ; COVID 19 = COVID 19 ; Kariyer tatmini = Career satisfaction ; Performans = Performance ; Stres = Stress ; Teknostres = Technostress ; Uzaktan çalışma = Remote worker ; İş karakteristikleri = Job characteristics ; İş performansı = Job performance ; İş stresi = Job stress

Özet:
Covid-19 Pandemisi dünya genelinde birçok alanda etkisini göstermiştir. Çalışma hayatı açısından ele alındığında, uzaktan çalışma pandemi sürecinin en önemli unsurlarından biri haline gelmiştir. Sosyal mesafenin korunabilmesi noktasında çoğu kurum uzaktan çalışma alternatiflerini gündeme almış olup pandemi sonrasında da hibrit çalışma olarak uzaktan çalışmayı devam ettirmişlerdir. Uzaktan çalışma üzerinde etkisi bulunabilecek faktörler ile uzaktan çalışılan döneme ilişkin sonuçlar iş dünyasının önemli bir konusu haline gelmiştir. Bu çalışmanın amacı da uzaktan çalışmayı bireysel ve örgütsel bileşenlerle ele almaktır. Bu doğrultuda, araştırmada bireysel faktörlerden teknostres ile örgütsel faktör olarak işin yapısal özelliklerinden bağımsızlık ve iş kriterlerinin açıklığının, iş performansına ve kariyer tatminine olan etkisinde uzaktan çalışmaya uyumun aracılık rolü incelenmektedir. Çalışmanın teorik altyapısı Kişi-Çevre Uyumu Teorisi, İş Uyum Teorisi ve İş Karakteristikleri Teorisine dayandırılmıştır. Araştırmada nicel analiz yöntemlerinden anket uygulaması ile veri toplanmış olup araştırmanın katılımcılarını Covid-19 Pandemisinde uzaktan çalışmayı deneyimlemiş kamu ve özel sektör çalışanları oluşturmaktadır. Araştırma verisi, iki yüz altı katılımcıdan online anket ile kartopu örneklem yöntemi ile toplanmıştır. Çalışma kapsamında ele alınan araştırma modeli analizleri IBM SPSS Statistics 22, IBM SPSS AMOS 23 Graphics ve Process Macro v4.2 F.Hayes, programları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma neticesinde elde edilen bulgular incelendiğinde, teknostresin iş performansı ve kariyer tatmini üzerinde olumsuz yönde etkisinin bulunduğu ve uzaktan çalışmaya uyumun bu ilişkide aracılık rolü üstlendiği görülmüştür. İşin yapısal faktörlerinden bağımsızlığın iş performansı ve kariyer tatmini üzerinde istatistiki olarak anlamlı bir etkisinin olmadığı görülmüştür. İşin yapısal faktörlerinden iş kriterlerinin açıklığının iş performansı ve kariyer tatmini üzerinde olumlu yönde bir etkisi bulunduğu ancak uzaktan çalışmaya uyumun bu ilişkide aracılık rolü bulunmadığı görülmüştür.

Abstract:
Covid-19 Pandemic has shown its effect in numerous fields all around the world. In terms of working life, remote working has become one of the most important elements of the pandemic period. In order to maintain social distance, most institutions have put remote working alternatives on the agenda and continued to work remotely with a hybrid model even after the pandemic. The results with regard to remote working period and the factors that may have an impact on teleworking have become important issues in the business world. The aim of this study is to discuss remote working by decomposing it to individual and organizational components. Accordingly, the mediating role of adjustment to remote work in the effect of technostress as individual factor and independence and clarity of job criteria as organizational factors on job performance and career satisfaction are examined in this study. The theoretical background of the study is based on Person-Environment Fit Theory, Work Adjustment Theory and Job Characteristics Theory. In the research, data was collected through the application of a questionnaire, one of the quantitative analysis methods, and the participants of the research are public and private sector employees who have experienced remote working during the Covid-19 Pandemic. The research data was collected from two hundred and six participants with the snowball sampling method by means of an online questionnaire. Research model analyzes covered in the study have been carried out using IBM SPSS Statistics 22, IBM SPSS AMOS 23 Graphics and Process Macro v4.2 F.Hayes tools. When the findings obtained as a result of the research are examined, it is seen that technostress has a negative effect on job performance and career satisfaction, additionally adjustment to remote work plays a mediating role in this relationship. It has been observed that the independence from the structural factors of the job does not have a statistically significant effect on job performance and career satisfaction. It has also been observed that the clarity of job criteria, which is one of the structural factors of the job, has a positive effect on job performance and career satisfaction; however, adjustment to remote work does not have a mediating role in this relationship.