Kurumsal bir mekan olarak moda mağazalarında yenilikçi yaklaşımlar ve fijital tasarım modeli
Innovative approaches and phygital design model in fashion stores as a corporate space
Yazar: MERTCAN ÖZTEKİN
Danışman: PROF. DR. İPEK FİTOZ
Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / İç Mimarlık Ana Bilim Dalı / İç Mimarlık Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: İç Mimari ve Dekorasyon = Interior Design and Decoration
Dizin: Fijital pazarlama = Phygital marketing ; Kurumsal kimlik = Corporate identity ; Mağazalar = Stores ; Moda = Fashion

Özet:
Kimlik birçok akademik disiplin içinde var olmuş bir kavramdır. Nesnelerin, insanların ya da herhangi bir şeyin ifadesidir. Günümüzde kimlik profesyonel bir temsil niteliğinde kurumsal boyuttadır. Kurumsal kimlik somut bir ifadeden ziyade felsefe, tutum, davranış, iletişim gibi soyut unsurlarla bütünleşmekte ve kültür-imaj ilişkisinin de dahil olmasıyla oluşmaktadır. Kurumsal kimlik kamu, özel, sosyokültürel ve ticari mekânlarda görülmektedir. Ticari mekânlara moda firmaları dahildir. Moda geçmiş günümüze canlılığını koruyan statü, ego, tutum, yaşam tarzı, estetik ve içsel bir duygu ifadesi olmuştur ki bu sebeple uygulanan bir olgudur. Bu bakımdan 1970'ler sonrası rakiplerden ayrışa bilmek için moda firmaları kurumsal kimlik yapılandırmalarına girmiştir. Günümüze uzanan bu akışta moda somut giyim ve aksesuar ürünleri değil, bunlara yüklenilen soyut değerlerle kendini var etmektedir. Kusursuz üretim, hammaddelerdeki başarılı içerikler her ne kadar etkili siluette tasarlansa bile bireyi etkileyememektedir. Bu bakımdan birey temelinde ticari bir uygulama olduğu için moda, kimlik yapılarında duygusal içeriklerle oluşturulmaktadır. Çünkü insan duygusu olan bir canlıdır. 21. yüzyıl satın alma eyleminde yenilikçi deneyimsel yaklaşımlar görülmektedir. Moda kurumsal kimliğini deneyimle mağazalarda yaşatmaktadır. Deneyim bireylerin duyu organlarıyla gerçekleşmektedir. Bu bakımdan mağazalar moda kurumsal kimliğini yaşatan deneyimsel bir atmosfere dönüşmüştür. Gelişen teknoloji hayatın her alanına dahil olduğu gibi mağazalara da dahil olmuştur. Fiziksel mağaza ve sanal mağazalar görülmekte ve bu mağazaların deneyimleri teknoloji temelinde sağlanmaktadır. Tatminkâr fiziksel deneyim dijital avantajlar ile birleşerek "Fijital" kavramı ortaya çıkarmıştır. Bu paralellikte "Fijital Mağaza" kavramının ortaya çıkmasıyla mekân fijital yöntemlerle tasarlanmaktadır. Tez çalışması kapsamında yenilikçi yaklaşım, fijital tasarım modeli oluşturulmuştur. Kurumsal bir mekân olan moda mağazalarında fijital tasarım model önerisiyle teknoloji destekli deneyim yaratılması hedeflenmiştir. Bu modele göre moda mağazalarının fijital mekân sınıfına girip ya da girmeyeceği gösterilmekte ayrıca kurumsal, duyusal ve fijital bileşen değerleriyle mağaza mekânlarının kalitesi artırılabileceği vurgulanmaktadır.

Abstract:
Identity is a concept that has existed in many academic disciplines. It is an expression of objects, people or anything. Today, identity is an institutional dimension as a professional representation. Corporate identity is integrated with abstract elements such as philosophy, attitude, behavior, communication rather than a concrete expression and is formed by the inclusion of culture-image relationship. Corporate identity is seen in public, private, socio-cultural and commercial spaces. Commercial spaces include fashion companies. It has been an expression of status, ego, attitude, lifestyle, aesthetic and inner emotion that preserves its vitality from the past to the present, which is why it is a practiced phenomenon. In this respect, after the 1970s, fashion companies entered corporate identity configurations in order to distinguish themselves from their competitors. In this flow that extends to the present day, fashion does not create concrete clothing and accessory products, but with the intangible values attributed to them. Perfect production and successful ingredients in raw materials cannot impress the individual, even if they are designed in an effective silhouette. In this respect, fashion is created with emotional content in identity structures, as it is a commercial practice on the basis of the individual. Because the human being is a sentient being. Innovative experiential approaches are seen in the 21st century purchasing action. Moda keeps its corporate identity alive in stores with experience. Experience takes place with the sense organs of individuals. In this respect, the stores have turned into an experiential atmosphere that keeps the fashion corporate identity alive. Developing technology has been included in all areas of life, as well as in stores. Physical stores and virtual stores are seen and the experiences of these stores are provided on the basis of technology. A satisfactory physical experience combined with digital advantages has created the concept of "Phygital". In this parallel, with the emergence of the concept of "Phygital Store", the space is designed with phygital methods. Within the scope of the thesis, an innovative approach, a phygital design model was created. It is aimed to create a technology-supported experience with the phygital design model proposal in fashion stores, which are corporate spaces. According to this model, it is shown whether fashion stores will fall into the phygital space class or not, and it is emphasized that the quality of store spaces can be increased with institutional, sensory and phygital component values.