Fen ve teknoloji öğretmen adaylarının klonlamaya ilişkin bilimsel ve sosyobilimsel argümantasyon kalitelerinin alan bilgisi yönünden incelenmesi
Investigating of pre-service science teachers? socio-scientific and scientific argumentation quality in terms of content knowledge level
Yazar: ALİ YİĞİT KUTLUCA
Danışman: YRD. DOÇ. DR. PINAR SEDA ÇETİN
Abant İzzet Baysal Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Alan deneyimi = Field experience ; Argümantasyon = Argumentation ; Argümantasyon tabanlı bilim öğrenme = Argumentation based science learning ; Art alan bilgisi = Background knowledge ; Fen ve teknoloji dersi = Science and technology course ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Sosyobilimsel konular = Soscioscientific issues ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Öğrencilerin, bilim insanlarını daha iyi anlamaları ve onların bilimsel bilgiyi elde etme aşamasında hangi bilimsel süreçleri geçirdiğinin farkına varmaları, bilim okur-yazarlığının kritik bir bileşeni olarak düşünülmektedir. Günümüzde bireylerin fen ve teknoloji ile ilgili bilimsel ve sosyobilimsel konularda karar verme sürecine aktif olarak katılmaları ve bu konularla ilgili doğru kararlar verebilmeleri için tartışmayı bilmeleri fen eğitiminde argümantasyonun önemini oldukça artırmıştır. Öğretmenlerin bilimsel ve sosyobilimsel yöne sahip olan konularda argümantasyon süreçlerine hâkim olması, öğrencilerinin de bu konulara ilişkin sorunlarda kolay ve sağlıklı kararlar vermesinde etkili olacaktır. Ayrıca öğrencilerin bu tür konularda tartışma ortamlarına öğretmenler tarafından dâhil edilmesi de nitelikli bir fen eğitimi açısından önemlidir.Argümantasyon sürecinin fen eğitiminde bu denli önemli bir yerinin olacağı düşünülerek 2011-2012 Eğitim Öğretim yılı içerisinde Batı Karadeniz bölgesinde yer alan bir Devlet üniversitesinde öğrenim gören toplamda 54, Fen ve Teknoloji öğretmeni adayı bilimsel ve sosyobilimsel argümantasyon sürecine dâhil edilmiştir.Bu çalışmanın genel amacı; Fen ve Teknoloji öğretmen adaylarının sahip oldukları alan bilgi seviyesi ile onların yaptığı bilimsel ve sosyobilimsel argümantasyon kalitesi arasındaki olası ilişkinin anlamlılığını incelemek ve varsa bu ilişkinin nedenlerini tespit etmektir. Araştırmanın alt amacı ise Fen ve Teknoloji öğretmen adaylarının hem bilimsel ve sosyobilimsel argümantasyon sürecine dâhil edilerek bu süreci tanımaları hem de bu tür konulara ilişkin bilimsel ve sosyobilimsel argümanlar üreterek argümantasyon becerilerinin geliştirilmesidir. Belirlenen bu amaçlar ışığında çalışmada yer alan öğretmen adaylarına ilk olarak alan bilgi seviyelerini belirlemek için ?Klonlama Kavramsal Anlama Testi? uygulanmıştır. Ayrıca öğretmen adaylarının bilimsel ve sosyobilimsel argümanlar üretmelerini sağlamak için onlara kurgusal olarak hazırlanmış klonlama konusu ile ilişkili bilimsel ve sosyobilimsel senaryolar verilmiştir. Son araştırmadan elde edilecek sonuçların nedenlerini tespit etmek için her gruptan rastgele seçilmiş birer kişiye yarı yapılandırılmış görüşme soruları yöneltilmiştir.Araştırmada nitel olarak; öğretmen adaylarının ürettiği bilimsel ve sosyobilimsel argümanlar, Erduran, Simon ve Osborne (2004) tarafından geliştirilen ve 5 düzeyden oluşan metodolojik araç ile değerlendirilmiştir. Bu aşamada alan bilgi seviyesi ile argümantasyon kalitesi arasındaki anlamlılık, parametrik olmayan testlerden, Kruskal Wallis H-Testi ile belirlenmiştir. Son olarak öğretmen adayları ile yapılan görüşmelerden gelen nitel veriler ise içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir.Araştırma kapsamında yapılan nitel ve nicel analizler ışığında; Fen ve Teknoloji öğretmen adaylarının bilimsel ve sosyobilimsel argümantasyon kaliteleri ile alan bilgi seviyeleri arasında anlamlı bir farklılık olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak öğretmen adaylarının alan bilgi seviyesinin onların yapmış olduğu bilimsel ve sosyobilimsel argümantasyonların kalitesini etkileyen birincil unsur olmadığı ortaya çıkmıştır. Bilimsel ve sosyobilimsel argümantasyon kalitesine yönelik ulaşılan sonuçlara göre; araştırmaya katılan öğretmen adaylarının argümantasyon becerileri, kişisel deneyimleri ve konuya olan ilgileri gibi daha birçok etmenin de etkili olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
In broad sense it is thought that comprehending scientific endeavor more clearly and being aware of scientific processes which are conducted aiming at producing scientific knowledge is a crucial component of scientific literacy. In recent years, involving in decision making processes actively and making decisions more correctly and rationally with regard to scientific and socio-scientific contents are increased the importance of the term of argumentation in the context of science education. Argumentation may be efficient in gaining comprehended knowledge and argumentative skills to make decisions more easily and healthily related to socio-scientific and scientific issues. Furthermore, discussion environments which are framed by teachers for their students have importance in the sense of quality science education.In consideration of valuable and crucial place of argumentation in science education, 54 pre-service science teachers who have enrolled in a state university in Western Black Sea Region were selected as the sample of current study.The general purpose of the current study is to investigate the assumed relationship between pre-service science teachers? content knowledge level and socio-scientific and scientific argumentation quality and if so; to reveal various reasons of mentioned relationship. Moreover sub-purposes of the current study are to introduce argumentative processes to pre-service science teachers through partaking them in argumentation processes and to enhance argumentation skills of pre-service science teachers? regarding both scientific and socio-scientific issues. In the light of the determined purposes of current study, Cloning Conception Understanding Test (CCUT) was administered to have an initial idea related to content knowledge level of PSTs. In addition to this; for prompting PSTs to generate scientific and socio-scientific argumentations,, pre-prepared scenarios regarding cloning were introduced to small discussion groups and then whole scenarios were implemented by small groups. Finally in the purpose of revealing the main reasons of the quantitative findings and results of the current study, four semi-structured interview questions were posed to individuals who were selected randomly from each small discussion group.Scientific and socio-scientific argumentations generated by PSTs were evaluated through a five levels methodological tool which was developed by Erduran, Simon and Osborne (2004). Hereby, determination of whether the significance of correlation between content knowledge level and argumentation quality was revealed through a non-parametric technique, Kruskal Wallis H-Test, and finally obtained data from semi-structured interviews conducted by PSTs were analyzed with inductive content analysis.Based on qualitative and quantitative analysis, in other words mixed type analysis, it can be asserted that there is no a significant influence of content knowledge level on quality of scientific and socio-scientific argumentations of PSTs?. Therefore, the content knowledge level of PSTs cannot be considered as the primary factor in terms of identifying scientific and socio-scientific argumentation quality level. In according to current study?s findings, it can be concluded that argumentation skills, personal experiences and interest of PSTs? to discussing content and also similar factors may be considered as effective aspects in order to determine quality of scientific and socio-scientific argumentation.