Ortaokul fen bilimleri dersi fiziksel olaylar konu alanına yönelik STEAM etkinliklerinin geliştirilmesi
Developing STEAM activities regarding the subject area of physical events in secondary school science course
Yazar: GAMZE DENİZ
Danışman: PROF. DR. RAŞİT ZENGİN
Fırat Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı / Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Eğitim etkinliği = Effectiveness of training ; Fen bilgisi = Science ; Fen bilgisi dersi = Science lesson ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; Ortaokullar = Secondary schools ; STEAM eğitimi = STEAM education

Özet:
Fen, teknoloji, matematik, mühendislik ve sanat disiplinlerinin bütünleşik olarak ele alındığı bir yaklaşım olan STEAM eğitimi dünya genelinde her geçen gün yaygınlaşmaktadır. Ülkemizde de bu yaklaşım son yıllarda kullanılmaya başlamıştır. Araştırmada öğretmenler için rehber materyal olarak da kullanılabilecek ortaokul fen bilimleri dersi fiziksel olaylar konu alanına yönelik STEAM etkinliklerinin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Çalışma nitel araştırma yöntemlerinden eylem araştırması türü olan teknik/bilimsel/işbirlikçi eylem araştırması yaklaşımı çerçevesinde yürütülmüştür. Materyal geliştirme sürecinde geçerliğinin sağlanabilmesi için uzman değerlendirmesi, birebir değerlendirme ve pilot değerlendirme yapılmıştır. Uzman değerlendirmesinde ilk olarak araştırmacı tarafından 20 tane STEAM etkinliği geliştirilmiştir. Geliştirilen etkinlikler 5 fen eğitimi alanında uzman öğretim üyesinin görüşlerine sunularak 12 etkinliğe indirilmiştir. Daha sonra 10 fen bilimleri öğretmeni görüşü doğrultusunda şekilsel düzenlemeler yapılmıştır. Uzman görüşü alındıktan sonra birebir değerlendirme için her sınıf düzeyinden 4 öğrenci ile ön pilot uygulama yapılmıştır. Ön pilot uygulama sonrası eksiklikler düzenlenerek pilot değerlendirme için 2021-2022 eğitim öğretim yılında Elazığ ili Mezre Ortaokulu'nun 5, 6, 7 ve 8. sınıfta öğrenim görmekte olan 48 öğrenci ile 5 hafta boyunca uygulamalar yapılmıştır. Pilot uygulama sonrası etkinliklere son hali verilmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış mülakatlar ve araştırmacı gözlemleri kullanılmıştır. Öğretmenlerle yapılan mülakatlar ve araştırmacı gözlemleri betimsel analiz, öğrencilerle yapılan yarı yapılandırılmış mülakatlar içerik analizi ile analiz edilmiştir. Geliştirilen STEAM etkinliklerinin fen bilimleri dersi ünite sonlarında uygulanması gereken fen, mühendislik ve girişimcilik uygulamaları kapsamında kullanılabileceği, öğrenci seviyesine ve programda yer alan kazanımlara uygun olduğu, malzeme ve zaman sıkıntısı yaşamadan kolayca uygulanabildiği görülmüştür. Ayrıca yapılan pilot uygulama ile geliştirilen STEAM etkinliklerinin öğrencilere bilişsel, duyuşsal, beceri yönünden katkı sağladığı, araştırmacı gözlemleri doğrultusunda geliştirilen STEAM etkinliklerinin öğrencilerin bilimsel süreç ve 21. yy becerilerine katkı sağladığı bulunmuştur.
Geliştirilen STEAM etkinliklerinin ünite sonlarında yer alan fen, mühendislik ve girişimcilik uygulamalarının kullanımını attıracağı, fiziksel olaylar konu alanı içerisinde sınıf düzeylerine uygun STEAM etkinliklerinin zaman sıkıntısı yaşamadan uygulanabilirliğine artış sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract:
STEAM education, which is an approach that integrates science, technology, mathematics, engineering and art disciplines, is becoming more and more common all over the world. This approach has also been used in our country in recent years. In the research, it was aimed to develop STEAM activities for the physical events subject area of the secondary school science course, which can also be used as a guide material for teachers. The study was carried out within the framework of the technical scientific/collaborative action research approach, which is the action research type of qualitative research methods. In order to ensure the validity of the material development process, expert evaluation, one-on-one assessment and pilot evaluation were made. In the expert evaluation, firstly 20 STEAM activities were developed by the researcher. The developed activities have been reduced to 12 activities by presenting the opinions of 5 expert faculty members in the field of science education. Then, formal arrangements were made in accordance with the opinions of 10 science teachers. After receiving expert opinion, a pre-pilot was conducted with 4 students from each grade level for one-on-one evaluation. After the preliminary pilot application, the pilot evaluation was carried out for 5 weeks with 48 students studying in the 5th, 6th, 7th and 8th grades of Elazig Mezre Secondary School in the 2021-2022 academic year by editing the deficiencies. After the pilot implementation, the activities were finalized. In the study, semi-structured interviews and researcher observations were used as data collection tools. Interviews with teachers and researcher observations were analyzed by descriptive analysis, and semi-structured interviews with students were analyzed by content analysis. It has been seen that the developed STEAM activities can be used within the scope of science, engineering and entrepreneurship applications that should be applied at the end of the science course units, are suitable for the student level and the gains in the program, and can be easily applied without experiencing material and time problems. In addition, it was found that the STEAM activities developed with the pilot application contributed to the students in terms of cognitive, affective and skills, and the STEAM activities developed in accordance with the researcher observations contributed to the scientific process and 21st century skills of the students. It is thought that the developed STEAM activities will increase the use of science, engineering and entrepreneurship applications at the end of the unit, and will increase the applicability of STEAM activities suitable for class levels within the subject area of physical events without experiencing time problems.