Yeni Ufuklar dergisi perspektifinde Türkiye'de düşünce hayatı (1952-1965)
The life of thought in Turkey within the perspective of Yeni Ufuklar magazine (1952-1965)
Yazar: ÜMÜT AKAGÜNDÜZ
Danışman: PROF. DR. KURTULUŞ KAYALI
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Tarih = History
Dizin: Batılılaşma = Westernization ; Bilim = Science ; Dergiler = Magazines ; Planlama = Planning ; İşçiler = Workers

Özet:
Düşünce hayatının temel dinamiklerinin oluşmasında ve yaygınlaşmasında önemli rol oynayan dergiler, bizlere yayınlandıkları yılların düşünsel perspektifinin çıkartılmasında yardımcı olurlar. Tezimizde konu edindiğimiz Yeni Ufuklar dergisi, içeriği ve yazar kadrosu zengin bir dergi olarak 1952-1976 yılları arasında uzun bir süre Türk düşünce dünyasını etkilemiş, yayınlandığı yıllarla ilgili zengin bir birikim bırakmıştır.Türkiye'de yaşanan siyasal, iktisadi, sosyal değişmeler Yeni Ufuklar dergisinin yayın politikasını belirlemiştir. Yeni Ufuklar dergisi 1952-1960 yılları arasında edebiyat ve fikir alanlarında yaşanan tartışmalara verdiği önemle dikkatleri çekmiştir. DP'nin iktidar olduğu bu yıllarda yaşanmış olan siyasal gelişmeler eleştirilmekten ziyade düşünsel alana yansıyan tartışmalar dergi tarafında irdelenmiştir. Manevi değerleri ön planda tutan öte dünyacı düşünce anlayışının Atatürk'ün yapmış olduğu devrimlere rağmen yeniden canlandırılmaya çalışılmasına Yeni Ufuklar akıl ve bilimi savunarak karşı çıkmıştır. Batı medeniyetinin başta zihniyeti olmak üzere tümüyle alınmasını isteyen bir Batılılaşma, halkın çıkarlarını düşünüp, onun aydınlanması için mücadele eden gerçek aydın tanımlaması, bu ülkenin bütünlüleştiriciliğini savunan Mavi Anadoluculuk ve bunların hepsini kapsayan bir uğraşı olan Köy Enstitüleri derginin savunduğu fikirsel altyapının özetidir. 1960-1965 yılları arasında Türkiye'de meydana gelen siyasal gelişmeler dergiyi etkilemiş, dergimiz artan demokratik özgürlükler ekseninde sol görüşlere yönelik açılımları desteklemiştir. İlk yıllarda konu edinen düşünsel tartışmaların içeriği hem zenginleşmiş hem de sertleşmiştir. Özellikle Sabahattin Eyuboğlu'nun makalelerinde bu zenginleşme ve sertleşmeyi takip edebilmek mümkündür. Yine sola açılımın getirdiği etki paralelinde gündemi işgal eden iktisadi ve sosyal konular irdelenmiş, Türkiye'nin karşı karşıya kaldığı sorunların içeriği tanımlanıp, ne çeşit çözümler getirilebileceği tartışılmıştır.

Abstract:
The magazines that play an important role in the formation and widespread of the basic dynamics of the life of thought help us in taking the thought perspective of the years that they had been published. The magazine of Yeni Ufuklar which we had selected as the subject of our thesis had affected the world of Turkish thought for a long time between the years 1952 and 1976 as a magazine rich in terms of its contents and its editorial staff and had left a rich build up in terms of the years that it had been published.The political, economic and the social changes that had been experienced in Turkey had defined the publication policy of Yeni Ufuklar magazine. Between the years 1950 and 1960, Yeni Ufuklar magazine had attracted a lot of attention in respect of the importance that has been paid to the discussions that have been gone through in the fields of literature and thought. Instead of criticizing the political developments in these years when the Democratic Party (DP) had been in the government; the discussions that had been reflected in the field of thought had been examined in the magazine. The efforts for the revival of the understanding of thought of the other world that provides priority to the spiritual values in spite of the revolution by Atatürk had been opposed by Yeni Ufuklar magazine by defending reason and science. A summary of the infrastructure of the thoughts that have been defended by the magazine are as follows; a Westernization that demands the complete adoption of the Western civilization including and foremost its set of mentalities, the definition of the real intellectuals who cares about the benefit of the society and who fights for the enlightenment of the society, The Blue Anatolian who defend the integration of this country, and The Village Institutes that is duty is to cover all the above items. Between the years 1960 and 1965, the political developments that took place in Turkey also affected the magazine and our magazine had supported the openings towards the left views within the axis of increasing democratic liberties. The contents of the discussions of thought that had been the subjects of the magazine during the initial years had both been enriched and toughened. It is possible to observe the said enrichment and toughening in the articles of Sabahattin Eyuboğlu specifically. Still the economic and social subjects had been explicated that cover the agenda in a parallel line with the affect that had been brought by the left openings, the contents of the problems that turkey had to face had been defined and discussions have been made on what type of solutions could be found to such problems.