Merkez bankası dijital parasının para politikası üzerine etkileri
The effects of central bank digital currency on monetary policy
Yazar: BERKAY CİVCER
Danışman: DOÇ. DR. AYLİN ABUK DUYGULU
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İktisat Ana Bilim Dalı / Finansal İktisat ve Bankacılık Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Ekonomi = Economics

Özet:
Son yıllarda sağladığı kolaylıklar nedeniyle kullanımı her geçen gün yaygınlaşan dijital paralar, fiziki paranın yerine tercih edilmektedir. Bu gelişmeye paralel olarak merkez bankaları kendi dijital para birimlerini ihraç etmek üzere çeşitli araştırmalar ve denemeler yürütmektedir. Şüphesiz ki merkez bankaları tarafından ihraç edilecek bir dijital paranın, başta merkez bankacılığı olmak üzere finansal piyasalar, bankacılık sektörü ve genel ekonomi üzerinde etkisi olacaktır. Farklı dijital para tasarımlarının parasal aktarım mekanizması
kanalları üzerinden para politikası uygulamalarına olası etkilerini analiz etme amacı taşıyan bu çalışmada, dijital para birimlerinin önemli ekonomik unsurlar üzerindeki potansiyel etkileri bu analiz çerçevesinde tartışılmış ve konuyla ilgili literatür incelemesine yer verilmiştir. Çalışmanın sonunda dijital para
birimlerinin uluslararası ve ulusal düzeyde para politikalarında meydana getireceği potansiyel etkiler değerlendirilmiştir. Dijitalleşmenin getirdiği fırsatlar ve zorluklar dikkate alınarak, farklı merkez bankası dijital parası
tasarımlarının para politikalarının etkinliğini ve ekonomik istikrarı nasıl şekillendirebileceği değerlendirilmiştir. Çalışmada elde edilen temel bulgular
merkez bankası dijital parasının özelliklerinin, parasal aktarım mekanizmasının tüm kanalları üzerinde etkilere sahip olduğunu göstermektedir. Ülkelerin ekonomik yapılarına en uygun dijital para tasarımını seçme sürecinde bu etkiler belirleyici olacaktır.
Anahtar Kelimeler: Merkez Bankacılığı, Para Politikası, Merkez Bankası Dijital Parası.

Abstract:
In recent years due to the conveniences it provides, digital currencies have become increasingly widespread and are being preferred over physical money. In parallel with this development, central banks are conducting various research and experiments to issue their own digital currencies. Undoubtedly a digital currency issued by central banks will have effects not only on central banking but also on financial markets, the banking sector, and the overall economy. This study aims to analyze the potential effects of different digital currency designs on the application of monetary policy through the monetary transmission mechanism channels. Within this analytical framework, the potential impacts of digital
currencies on key economic elements are discussed, and a review of the related literature is provided. At the end of the study, the potential effects of digital
currencies on international and national monetary policies are evaluated. Taking into account the opportunities and challenges brought by digitalization, the study assesses how different central bank digital currency designs could shape the effectiveness of monetary policies and economic stability. The main findings of the study indicate that the characteristics of central bank digital currencies have
an impact on all channels of the monetary transmission mechanism. These effects
will be decisive in the process of selecting the most appropriate digital currency design for the economic structures of countries.
Keywords: Central Banking, Monetary Policy, Central Bank Digital Currency.