Sınıf öğretmeni adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi
Study on the attitudes of candidate pri̇mary school teachers towards teaching profession considering various variables
Yazar: İSMAİL YILMAZ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. BEHSAT SAVAŞ
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Mesleki benlik algısı = Vocational self perception ; Mesleki değer = Occupational value ; Mesleki tutum = Vocational attitude ; Mesleki yeterlilik = Professional competence ; Ölçekler = Scales ; Ölçme-değerlendirme = Measurement and evaluation ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Kişinin mesleğine karşı sahip olduğu tutumlar o kişinin meslekteki başarısını etkiler. Yaptığı işe karşı olumlu tutum içinde olan bireyler mesleklerinde daha başarılı olurlar. Aynı durum öğretmenlik mesleği açısından da geçerlidir. Bu sebeple sınıf öğretmeni adaylarının mesleklerine karşı tutumlarının belirlenmesi ve oluşan tutumların kaynaklarının bulunması önemlidir. Adaylarda oluşan olumsuz tutumun kaynağının belirlenmesi ve bu etkenlerden düzeltilmesi mümkün olanların iyileştirilmesi geleceğin öğretmenlerinin mesleki başarılarını arttıracaktır. Bu çalışmada MAKÜ Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği bölümlerinde öğrenim gören öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarının oluşmasında cinsiyet, öğrenim görülen sınıf düzeyi, mezun olunan lise türü ve ailede eğitimci bulunup bulunmaması değişkenlerinin anlamlı bir farklılığa sebep olup olmadığı araştırılmıştır. Yapılan çalışmada yöntem olarak veri çeşitlemesi kullanılmıştır. Bu amaçla öncelikle Üstüner'in (2006) Öğretmenlik Mesleğine Yönelik Tutum Ölçeğinin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması isimli çalışmasında geliştirdiği anket düzenlenerek kullanılmıştır. Ankete 2014/2015 öğretim yılı bahar döneminde MAKÜ Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği bölümünde eğitim alan 1.,2.,3. ve 4. sınıf düzeyindeki 478 öğrenci katılmıştır. Anket verilerinin analizi sonucunda öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik olumlu tutumlarının 2. sınıftan sonra düzenli olarak azaldığı belirlenmiştir. Bu durumun sebeplerini ortaya koymak amacıyla sınıf öğretmenliği 3. ve 4. sınıfta eğitim alan 62 sınıf öğretmeni adayı ile yapılandırılmış görüşme gerçekleştirilmiş ve elde edilen görüşme formları üzerinde içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre sınıf öğretmeni adaylarının sınıf düzeylerinin öğretmenlik mesleğine yönelik tutumlarında anlamlı bir farklılığa neden olduğu belirlenmiştir. Hangi sınıf düzeyleri arasında farklılık olduğunu belirlemek için yapılan analizler sonucunda 1-4 ve 2-4 sınıf düzeyindeki öğrenciler arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Yapılan içerik analizi sonucunda bu farklılığın nedenleri KPSS, öğretmenlik eğitiminde yaşanan aksaklıklar olarak belirlenmiştir.



Anahtar Sözcükler: Mesleki tutum, Sınıf öğretmeni , Öğretmen yeterlilikleri

Abstract:
The attitudes of one towards his/her profession impact the achievement of that person in his/her profession. Those with positive attitudes towards their professions become more successful in their professions. Teaching profession is no exception in terms of positive attitudes. Therefore, it is of great importance to determine the attitudes of candidate primary school teachers towards teaching as well as to explore the sources of these attitudes. Exploring the roots of negative attitudes as well as correcting possible negative ones shall grow the success of candidate teachers in the long run. This study involves the exploration whether the variables like the current class level, the high school having been graduated from and the presence of any teachers within the family shall have any meaningful difference on the attitudes of candidate primary school teachers towards their profession. To that end, the questionnaire developed by Üstüner (2006) in this study "Validity and Reliability of the Attitude Scale towards Teaching Profession" has been modified and used in our study. 478 students studying at 1st, 2nd, 3rd and 4th years at Mehmet Akif Ersoy University Primary School Teaching Department of Education Faculty for 2014/2015 Academic Year have participated in the questionnaire. Analyzing the outcomes, it has been found that the positive attitudes towards teaching profession among these students decline in a meaningful manner right after their 2nd years at university. In order to explore the reasons, 62 candidate primary school teachers studying at year 3 and 4 have been invited for structured interviews and content analysis has been conducted on the interview forms. According to the results of the study, it has been determined that the gender, class levels and the type of the high school having been graduated from cause a meaningful difference on the positive attitudes towards teaching profession among candidate teachers. This meaningful difference might be attributed to KPSS (Public Personnel Selection Examination) as well as the inconveniences likely to take place during their study at university.



Key Words: Professional Attitude, Primary School Teacher, Competencies of a Teacher