Modern Türk şiirinde ön sözler ve son sözler
The prologues and epilogues at modern Turkish poetry
Yazar: SELİM BİNGÖL
Danışman: PROF. HASAN AKAY
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Mukaddime veya ön söz olarak tanımlanan metinler Türk siirinde önemli bir yere sahiptir.Abdülhak Hâmid Tarhan'ın ?Makber?, Recâizâde Mahmud Ekrem'in ?Zemzeme (III)?,Ahmet Hâsim'in ?Piyâle?, Orhan Veli'nin ?Garip? mukaddimeleri Türk siirinin önemlimetinleri olmuslardır. Son söz diye değerlendirdiğimiz Necip Fazıl'ın ?Poetika?sı hariçtutulursa, son sözlerin, ön sözler kadar, değer arz etmediği söyleyebilir.Çalısmamız, Tanzimat edebiyatından, 2006 yılına kadar yayımlanmıs siir kitaplarının ön sözve son söz varlığına eğilmistir. Eserin sahibine değil de baska birine ait ön sözler, incelemeyedâhil edilmemistir.Çalısma esnasında ön sözlerin genellikle mensur, son sözlerin ise genellikle manzum olduğutespit edilmistir. 259 ön sözün sadece 65'i; 41 son sözün ise 35'i manzumdur.Çalısmamız, dört ana bölümden olusmaktadır. Her ana bölüm kendi içinde ?mensur? ve?manzum? tasniflerini içermektedir.?Giris? bölümünde ?ön söz? kavramına iliskin açıklamalar yapılmıstır.Birinci ana bölüm ?Poetik Tarzlı Ön Sözler? baslığını tasımaktadır. Bu bölümde 46 mensur ve18 manzum metin incelenmistir.?kinci ana bölüm ?Poetik Tarzlı Olmayan Ön Sözler? baslığını tasımaktadır. Bu bölümde 148mensur ve 47 manzum metin değerlendirilmistir.Üçüncü ana bölüm ?Poetik Tarzlı Son Sözler? ismini tasımaktadır ve 4 mensur, 3 manzummetin incelenmesinden olusmaktadır.Dördüncü ana bölüm ?Poetik Tarzlı Olmayan Son Sözler? baslığını tasımaktadır. Bu bölümdeise 2 mensur, 32 manzum metin tahlil edilmistir.?Sonuç? bölümünde ?siir?e iliskin tarifler ve arastırmanın sonuçları verilmistir.

Abstract:
The essays described as introduction or prologues have a great importance in Turkish poetry.The prologues of ?Makber?, ?Zemzeme (3)?, ?Piyale?, ?Garip? by Abdülhak Hâmid Tarhan,Recaizade Mahmud Ekrem, Ahmet Hâsim and Orhan Veli recpectively have been theconsiderable essays of the Turkish poetry. Ecpect Necip Fazıl?s ?Poetika?, evaluated asepilogue, une can state that epilogues are not valuable as prologues.Our study has researched the prologues and epilogues of poem boks published betweenTanzimat literature and 2006. The prologues not belonging to the writer himself, have notbeen included within the research.During the study it is determined that prologues and epilogues were generally prose or verserespectively. Only 65 of 259 prologues and 35 of 41 epilogues were in verse.Our study was composed of four main sections that each one contains the proses and versesclassifications within themselves.The terms of ?prologue? is explained in the introduction part.The first main section in which 46 proses and 18 essay in verses were evaluated has theheadline of ?The Prologues with Poetic Style?.The second main section where 148 proses and 47 essays in verses were evaluated was namedas ?The Prologues With No Poetic Style?.The third section was named as ?The Epilogues With Poetic Style? and was composed ofevaluations of 4 proses and 3 essays in verses.The fourth main section was named as ?The Prologues With No Poetic Style? and 2 prosesand 32 essays in verses were analyzed within.In the final section, in addition to the descriptions for poem, results of the research were alsogiven.