Yoğun bakım hemşirelerine verilen güvenli kan ve kan ürünleri transfüzyonu eğitiminin hemşirelerin bilgi ve tutumlarına etkisi
The effect of safe blood and products transfusion training given o intensive care nurses on nurses knowledge and attitudes
Yazar: ŞAHİN KADIOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ BETÜL TOSUN
Hasan Kalyoncu Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Bilgi = Knowledge ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik eğitimi = Education-nursing ; Kan transfüzyonu = Blood transfusion ; Tutumlar = Attitudes ; Yoğun bakım = Intensive care ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units

Özet:
Araştırma, Yoğun Bakım Hemşirelerine Verilen Güvenli Kan ve Kan Ürünleri Transfüzyonu Eğitiminin Hemşirelerin Bilgi ve Tutumlarına Etkisini belirlemek amacıyla ön test-son test düzeninde yarı deneysel olarak yapıldı. Araştırma, Kahramanmaraş sütçü imam üniversitesi sağlık uygulama ve araştırma hastanesi yoğun bakım ünitelerinde çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 166 hemşire ile tamamlandı. Araştırmanın verileri; araştırmacı tarafından literatür taranması ile oluşturulan, hemşirelerin tanıtıcı özelliklerini, güvenli kan ve kan ürünleri transfüzyonu ve hemşirelik bakımı ile ilgili bilgi ve tutumlarının belirlemesine yönelik soruları içeren, anket formu ile toplandı. Ankette her soruya 2.5 puan verilmiş olup, toplamda 40 soru 100 puan üzerinden değerlendirilmiştir. Çalışmaya katılan hemşireler 45 dakikalık eğitim aldı. Kan ve kan ürünleri transfüzyonu eğitimleri tamamlandıktan 1 ay sonra hemşirelere son test yapıldı. Verilerin normal dağılıma uygun olup olmadığı Shapiro-Wilk testi ile değerlendirildi. Ön test ve son test karşılaştırmalarında Paired Sample T-test, Wilcoxon testi kullanılmıştır. Gruplar arası farkın belirlenmesinde Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis testi, One way Anova ve post hoc-tamhane's T2 testi uygulandı. Verilerin istatistiksel değerlendirilmesi SPSS 22.0 paket programı ile yapıldı. İstatistiksel analizlerde p<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Araştırmaya katılan yoğun bakım hemşirelerinin %48.8'i 21-25 yaş aralığında, %62.7'sinin kadın, %53.6'sının evli, %52.4'ünün lisans mezunu olduğu ve %56'sının toplam çalışma süresinin 1-5 yıl olduğu bulundu. YB hemşirelerinin eğitim öncesi kan ve kan ürünleri transfüzyonu bilgi puan ortalamalarının 60.25±8.92, eğitim sonrasında ise 78.17±8.19 olduğu ve bu puan farkının istatiksel olarak anlamlı olduğu tespit edildi (p<0.001). YB hemşirelerinin verilen eğitim sonrası kan ve kan ürünleri transfüzyonu konusunda bilgi düzeylerinin arttığı bulundu. Bu sonuca dayanarak hemşirelerin, kan ve kan ürünleri transfüzyonu konusunda çalıştıkları kurumlarda güncel rehberler eşliğinde hazırlanmış hizmet içi eğitimlerin arttırılması, eğitimlerde farklı eğitim modellerinin uygulanması, eğitimler sonrası uygulama basamaklarında gözlem yapılması, kurumlarda bulunan kan transfüzyonu komitesinin daha etkin ve verimli çalışması önerilmektedir.

Abstract:
The research was conducted semi-experimentally in the pre-test-post-test design in order to determine the effect of safe blood and blood products transfusion training given to intensive Care nurses on nurses' knowledge and attitudes. The study was completed with 166 nurses were working in Kahramanmaraş Sütçü Imam University Training and Research Hospital in intensive care units and approved to participate in the research. The data were collected by the form, which was created by the researcher, by searching the literature, contained the questions about determining nurses' characteristics, their knowledge and attitudes about safe blood and blood product transfusion nursing intervention. In the questionnaire, each question was given 2.5 points, and in total 40 questions were evaluated over 100 points. The nurses were participated 45 minutes of training one month later after the blood and blood product transfusion training was completed, the nurses were post-tested. Whether the data are suitable for normal distribution was evaluated by Shapiro-Wilk test. In pre-test and post-test comparisons, Paired Sample T test and Wilcoxon test were used. Mann Whitney U Test, Kruskal Wallis Test, One way Anova and Post Hoc-Tamhane's T2 tests were used to determine the difference between the groups. The statistical evaluation of the data was done with SPSS 22.0 package program. p <0.05 was considered statistically significant. 
It was found that 48.8% of the intensive care nurses participating in the study were between 21-25 years old, 62.7% were women, 53.6% were married, 52.4% were bachelor degree graduates, and 56% of the total working time was 1-5 years. It was determined that the intensive care nurses had mean score of blood and blood product transfusion before training was 60.25 ± 8.92, increased to 78.17 ± 8.19 after training, and this difference was statistically significant (p <0.001). It was found that ICU nurses increased their knowledge about blood and blood product transfusion after the training. It is recommended to increase the in-service trainings prepared in the light of the current guides on blood and blood product transfusion of nurses, to apply different training models in trainings, to conduct observatory studies, to work more effectively and efficiently in the blood transfusion committee in institutions.