Serviks kanserinde timokinon ve etoposid kombinasyonunun hücre canlılığı üzerine etkileri
Effects of thymokinone and etoposide combination on cell viability in cervical cancer
Yazar: HEDİYE GAMZE NUR ÇELEBİOĞLU
Danışman: PROF. DR. SEVTAP AYDIN DİLSİZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmasötik Toksikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Etoposide = Etoposide ; Hücre canlılığı = Cell survival ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Nigella sativa L. = Nigella sativa L. ; Sitotoksisite = Cytotoxicity ; Timokinon = Thymoquinone ; Uterin servikal hastalıklar = Uterine cervical diseases ; Uterin servikal neoplazmlar = Uterine cervical neoplasms ; Çörekotu = Nigella

Özet:
Serviks kanseri dünyada her iki dakikada bir kadının ölümüne neden
olan ve kadınlarda meme kanserinden sonra en sık görülen ikinci kanser türüdür.
Başlıca tedavi seçenekleri arasında cerrahi, radyoterapi, kemoterapi yer alır. Bir
topoizomeraz-II inhibitörü olan etoposid, akciğer kanseri, testis kanseri, akut
miyelojenöz lösemi ve akut miyelomonositik lösemi, Hodgkin Lenfoması ve yüksek
dereceli Hodgkin dışı lenfomalarda ve serviks kanserin tedavisinde etkili bir
kemoterpötik ajandır. Araştırmalar, tedavi sonuçlarını iyileştirmek için yenilikçi ilaç
stratejilerinin keşfine odaklanmaktadır. Alternatif ve tamamlayıcı tıpta bitkilerin
kanser tedavisindeki olumlu etkileri ilgi odağı oluşturmuştur ve buna yönelik
çalışmalar artmaya başlamıştır. Ülkemizde Ranunculacea (Düğünçiçeğigiller)
familyasında yer alan ve "çörek otu" olarak bilinen Nigella sativa türünden izole edilen
timokinonun yapılan birçok çalışmada antikanserojenik, kardiyoprotektif,
antiinflamatuvar, analjezik, antioksidan, bağışıklık sistemini güçlendirici etkilerinin
olduğu ileri sürülmektedir. Timokinonun serviks kanserinde etoposid ile birlikte
etkinliğine dair çalışmalar yetersidir. Bu çalışmada serviks kanser hücre hattında
(HeLa hücresi) timokinonla olan kombinasyonlarının etoposid sitotoksisitesine
etkisinin MTT yöntemi ile değerlendirilmesi amaçlanmıştır. HeLa hücrelerinde negatif
kontrol ile karşılaştırıldığında timokinonun hücre canlılığını 24 saatlik inkübasyon için
250 μM ve üzerindeki konsantrasyonlarında ve 48 saat inkübasyon için 125 μM ve
üzerindeki konsantrasyonlarında doz bağımlı olarak anlamlı azaltmıştır ve IC50 değeri
sırasıyla 233,6 μM ve 145,5 μM bulunmuştur. HeLa hücrelerinde etoposide ait IC50
değerleri 24 ve 48 saatlik maruziyette sırasıyla 167,3 μM ve 52,7 μM bulunmuştur.
Timokinon etoposidin yaklaşık IC50 değerini 24 saatlik inkübasyon için 15,63 μM ve
üzeri dozlarında ve 48 saat inkübasyon için 31,5 μM ve üzeri dozlarında doz bağımlı
anlamlı olarak azaltmıştır. Sonuçlarımız timokinonun etoposidin kanser hücrelerinde
sitotoksik etkisini arttırabileceğini göstermiştir; bu durum etopsidin antikanser etkisini
arttırabileceğini düşündürmektedir, ancak bu konuda kapsamlı çalışmalara ihtiyaç
bulunmaktadır. Bu çalışma bir ön çalışma niteliğinde olup yeni tedavi stratejilerin
geliştirilmesine katkı sağlayacaktır.

Abstract:
Cervical cancer is the second most common type of cancer in women, after breast cancer, that
causes the death of a woman every two minutes in the world. Major treatment options
include surgery, radiotherapy, and chemotherapy. Etoposide, a topoisomerase-II
inhibitor, is an effective chemotherapeutic agent in the treatment of lung cancer,
testicular cancer, acute myelogenous leukemia and acute myelomonocytic leukemia,
Hodgkin lymphoma and high-grade non-Hodgkin lymphoma, and cervical cancer.
Research focuses on the discovery of innovative drug strategies to improve treatment
outcomes. In alternative and complementary medicine, the positive effects of plants in
cancer treatment have been the focus of attention and studies have begun to increase.
In many studies, it has been suggested that thymoquinone, which is isolated from
Nigella sativa species in the Ranunculacea family known as "çörek otu", has
anticarcinogenic, cardioprotective, anti-inflammatory, analgesic, antioxidant, immune
system strengthening effects. Studies on the efficacy of thymoquinone together with
etoposide in cervical cancer are insufficient. In this study, it was aimed to evaluate the
effect of combinations with thymoquinone on etoposide cytotoxicity in cervical cancer
cell line (HeLa cell) by MTT method. Compared to the negative control,
thymoquinone significantly decreased cell viability in a dose-dependent manner at the
concentrations of 250 μM and above for 24 hours incubation and 125 μM and above
for 48 hours incubation, and the IC50 value were 233.6 μM and 145.5 μM,
respectively, in HeLa cells. The IC50 values of etoposide in HeLa cells were 167.3
μM and 52.7 μM at 24 and 48 hours of exposure, respectively. Thymoquinone
significantly decreased the approximate IC50 value of etoposide in doses of 15.63 μM
and above for 24 hours incubation and 31.5 μM and above for 48 hours incubation in
a dose-dependent manner. Our results showed that thymoquinone can increase the
cytotoxic effect of etoposide in cancer cell, which suggests that etopside may increase
its anticancer effect, however comprehensive studies are needed on this subject. This
study is a preliminary study and will contribute to the development of new treatment
strategies.