Sağlık çalışanlarında iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına ilişkin farkındalığın incelenmesi; bir Elazığ Fethi Sekin Şehir Hastanesi örneği
Investigation of awareness of occupational health and safety practices in healthcare professionals; an example of Elazig Conquest Sekin City Hospital
Yazar: BEYDA TÜRK
Danışman: PROF. DR. ARZU KARACA
Munzur Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hastaneler = Hospitals ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management ; İşletme = Business Administration
Dizin: Hastaneler = Hospitals ; Meslek hastalıkları = Occupational diseases ; Sağlık personeli = Health personnel ; İş güvenliği = Work safety ; İş sağlığı = Occupational health ; Şehir hastaneleri = City hospital

Özet:
Sağlık çalışanlarının iş sağlığı ve güvenliği (İSG) alanındaki davranışsal eğilimlerini
ve bu konulardaki farkındalıklarını tespit etmeye yönelik yapılacak çalışmaların, gerekli
eğitim içeriklerinin planlanması ve uygulanması açısından oldukça ciddi öneme sahiptir.
Sağlık çalışanları, insan sağlığını etkileyen hastalıkların önlenmesi, kontrolü, teşhisi ve
tedavisi ve bu hastalıkların insanlara bulaşmasının önlenmesi ile ilgilenen meslektir. Sağlık
çalışanları işin yürütülmesi sırasında pek çok riske maruz kalmaktadır. Sağlık sektöründe,
uzun yıllar yalnızca sağlık hizmeti sunma işine odaklanıldığından dolayı, sektör
çalışanlarının yaşadıkları iş kazaları ve meslek hastalıkları sonucunda sağlık durumları
üzerinde yeterince durulmamıştır. Halbuki sağlık çalışanlarının sağlığını ve yaşamını
etkileyen sağlık kurumları tehlikelerle ve risklerle çalışma hayatımızda önemli bir yere
sahiptir.
Sağlık kurumlarında çalışanların maruz kalabileceği çok fazla fiziksel, kimyasal,
biyolojik, ergonomik ve psiko-sosyal risk etmeni olduğu bilinmektedir. Bu mesleki risk ve
tehlikeleri önlemeye, kontrol altına almaya, azaltmaya ya da ortadan kaldırmaya yönelik
stratejiler ve önlemler, önlemlerin farkına varılmasıyla değişimlere ayak uydurabilme
becerisi önemli bir kavram olarak vurgulanmıştır.
Bu çerçeve doğrultusunda çalışmamızda sağlık çalışanlarının İSG algı düzeylerini
belirlemek amacıyla Fethi Sekin Şehir Hastanesinde çalışan sağlık personelleri üzerinde 2022
yılında 360 personele yüz yüze anket yöntemiyle bir araştırma yürütülmüştür.
Çalışma sonucunda sağlık çalışanlarının İSG algı düzeylerinin orta düzeyde olduğu
belirlenmiştir. Mesleki tecrübe, eğitim, yaş, gibi değişkenlerin artması İSG algılarını
artırdığı, uzman ve pratisyen doktorların İSG algılarının daha yüksek olduğu sonucuna
ulaşılmıştır. Ayrıca erkeklerin, genç ve ileri yaş çalışanların, ön lisans ve lisans eğitim
düzeyine sahip, ebe, sağlık memuru, yardımcı sağlık memurlarının iş güvenlik katılımlarının
daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Bunların yanı sıra mesleki kıdem, güvenlik katılımları ve
güvenli iletişim düzeyinin İSG algısını etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.
Hastane yönetimi tarafından sağlık çalışanlarının İSG algısı, güvenlik katılımı,
güvenlik iletişim düzeyini artırmaya yönelik bilgilendirme toplantıları, uyarıcı ve
bilgilendirici notlar verilmesi, mesleki tecrübeye sahip çalışanlarını İSG alanında diğer
çalışanları bilgilendirmesi ve yönlendirmesi sağlanılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: İSG, İş Güvenliği Algısı, Güvenlik İletişimi, Güvenlik Katılımı, Fethi Sekin Şehir Hastanesi

Abstract:
Studies to determine the behavioral tendencies of health workers in the field of
occupational health and safety and their awareness on OHS issues are of great importance
in terms of planning and implementing the necessary training contents. Healthcare
professionals are the professions concerned with the prevention, control, diagnosis and
treatment of diseases affecting human health and the prevention of transmission of these
diseases to humans. Healthcare workers are exposed to many risks related to the running of
the business. Since the health sector has been focusing only on providing health services for
years, the health status of the sector workers has not been sufficiently emphasized. Hazards
and risks in health institutions that affect the health and life of healthcare workers have an
important place in our working life. It is known that there are physical, chemical, biological,
ergonomic and psycho-social risk factors that employees in health institutions may be
exposed to. Awareness of strategies and measures to prevent, control, reduce or eliminate
occupational risks and hazards on health workers and the ability to keep up with changes has
been emphasized as an important concept. In line with this framework, in our study, in order
to determine the OHS perception levels of healthcare professionals, we studied the
healthcare personnel working in Fethi Sekin City Hospital with 360 personnel in 2022 using
the relational screening method. Study data were obtained face-to-face through a
questionnaire and analyzed with the SPSS 24 program.
As a result of the study, the OHS perception levels of health workers are determined
at a moderate level. It has been concluded that the increase in variables such as professional
experience, education, age, increases the OHS perceptions, and that the OHS perceptions of
specialist and GP doctors are higher. In addition, men, young and older workers, Associate's
degree and undergraduate education, midwives, health officers, auxiliary health officers. It
has been determined that occupational safety participation is higher. It has been concluded
that professional seniority affects the level of security participation and security
communication.
It is recommended by the hospital management to provide information meetings,
warning and informative notes to increase the level of OHS perception, trust participation,
and safety communication of healthcare professionals, and to inform and guide other
employees in the field of OHS, with their professional staff.

Keywords: OHS, Occupational safety perception, Safety communication, Security Participation, Fethi Sekin City Hospital