Birey-çevre uyumu ve uyumun çalışanların performansı üzerindeki etkisi
Person-environment fit and the impact of fit on performance of the employees
Yazar: ALMILA SENEM EVRENOSOĞLU
Danışman: PROF.DR. AHMET FAHRİ ÖZOK
İstanbul Teknik Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Mühendislik Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2007
Konu: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği = Industrial and Industrial Engineering
Dizin: Performans = Performance ; İnsan kaynakları = Human resources

Özet:
Çalışma kapsamında birey-çevre uyumu incelenmiş, birey-çevre uyumunun iki düzeyiolan birey-iş uyumu ve birey-organizasyon uyumu hızlı tüketim malları sektöründefaaliyet göstermekte olan bir firmanın satış ekibinde ölçülmüştür. Birey-iş uyumu hemtalep-yetenek yaklaşımı açısından hem de ihtiyaç-arz yaklaşımı açısından incelenmiştir.Birey-organizasyon uyumu kapsamında ise birey-değer uyumu analiz edilmiştir. Diğerbir ifade organizasyondaki çalışanların işin gerektirdiği yetkinliklere ne düzeyde sahipolduğu, işin çalışanların beklenti ve ihtiyaçlarını ne kadar karşıladığı ve çalışanlarındeğerleri ile organizasyonun değerleri arasındaki benzerlik tespit edilmeye çalışılmıştır.Her bir ölçüm yapılırken literatürde yer alan farklı yöntemler kullanılmıştır. Talepyetenekyaklaşımına göre birey-iş uyumu ölçülürken dolaylı çapraz düzey ölçümyöntemi, ihtiyaç-arz yaklaşımına göre birey-iş uyumu ölçülürken doğrudan ölçümyöntemi, birey-değer uyumu ölçülürken ise dolaylı bireysel düzey ölçüm yöntemikullanılmıştır. Her bir birey için hesaplanan uyum indeksi ile işten ayrılma niyeti veperformans arasında herhangi bir ilişki olup olmadığı analiz edilmiştir. Çalışmasonucunda, hem talep-yetenek yaklaşımı açısından hem de ihtiyaç-arz yaklaşımıaçısından ölçülen birey-iş uyumu ile performans arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişkiolduğu tespit edilmiştir. Ayrıca işten ayrılma niyeti farklı olan gruplardan en az birtanesinin, ölçülen uyum indeksinin farklı olduğu sonucu elde edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Birey-Çevre Uyumu, Birey-İş Uyumu, Birey-Değer Uyumu,Performans, İşten Ayrılma Niyeti

Abstract:
In the scope of this study, person-environment was analysed and surveys wereconducted in one of the firms operating in FMCG sector to measure person-job fit andperson-organization fit, two levels of person-environment fit. Person-job fit wasinvestigated in both demands-abilities and needs-supplies perspectives. In the scope ofperson-organization fit, person-values fit was measured. In other words, match betweenthe competencies required by the job and the competencies that the employee has, thelevel of needs, expectations and desires of the employee covered by the job, and the fitbetween organizational values and personal values were analysed. Different methods areused to measure each type of fit. To analyse person-job fit in demands-abilitiesperspective, indirect cross level measurement and to analyse person-job fit in needssuppliesperspective, direct measurement were used. Moreover, person-values fit wasanalysed by using indirect individual level measurement. After calculating fit index ofeach participant, the relationship between fit index and intetion to quit and therelationship between fit index and performance were investigated. Finally, significantlypositive relationship between person-job fit, measured by both demands-abilities andneeds-supplies perspectives, and performance was obtained. Moreover, a significantdifference between the groups having different answers to ?intention to quit? questionwas determined for fit indexes.Keywords: Person-Environment Fit, Person-Job Fit, Person-Values Fit, Performance,Intention to Quit