Fasiyolozisli koyunlarda oksidatif stres ve metabolik profilin araştırılması
Investigation of oxidative stress and metabolic profile in sheep with fasiyiolozis
Yazar: FATMA ERTAŞ
Danışman: PROF. DR. ALİ HAYDAR KIRMIZIGÜL
Kafkas Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2020
Konu: Veteriner Hekimliği = Veterinary Medicine
Dizin: Fasiyolozis = Fascioliasis ; Hayvan hastalıkları = Animal diseases ; Iğdır = Iğdır ; Koyunlar = Sheep ; Metabolizma = Metabolism ; Oksidatif stres = Oxidative stress ; Veteriner hekimlik = Veterinary medicine

Özet:
Bu çalışmada, Iğdır yöresindeki koyunlarda fasiyolozisin metabolik profil üzerindeki olası etkilerinin belirlenmesi ve oksidatif stres geliştirip geliştirmediğinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışma materyalini, Iğdır merkez ve ilçelerinde Gıda Tarım ve Hayvancılık müdürlüğünde kayıtlı 2 yaş üstü 50 fasiolozisli ve 15 sağlıklı olmak üzere toplam 65 baş koyun oluşturdu. Fasiolozisli ve sağlıklı koyunların Vena jugularis'lerinden bir defaya mahsus 10 mL kan alınarak 3000 devirde 10 dakika santrifüj edilerek serumları ayrıştırıldı. Elde edilen serumların biyokimyasal analizleri sonucunda fasiyolozisli koyunların serum ALT, AST ve SDH değerleri kontrol grubu ile karşılaştırıldığında fark olmadığı (P>0.05) belirlendi. Serum ALP ve GGT değerleri fasiyolozisli koyunlarda sağlıklılara göre yüksek (P<0.05) bulundu. Serum glukoz düzeyi ise fascioliozisli hayvanlarda sağlıklı hayvanlara göre düşük (P<0.01) olduğu belirlendi. Fasiyolozisli koyunlar ile sağlıklı koyunların serum BHBA ev NEFA değerleri istatistiksel olarak karşılaştırıldığında farkın anlamsız (P>0.05) olduğu görüldü. Sonuç olarak Iğdır merkez ve ilçelerinden temin edilen fasiyolozisli koyunlarda serum ALP, GGT, MDA ve TOK değerlinde artışa görülürken Glukoz ve TAK değerlerinde düşüş belirlenmiştir. AST, ALT, SDH, BHBA ve NEFA değerlerinde ise sağlıklı koyunlara göre bir fark bulunamamıştır. Bu sonuçlara göre koyunlarda fasiyoloziste oksidatif stres gelişirken enerji dengesinde bir değişiklik olmadığı kanısına varıldı.

Anahtar kelime: Fasiyolozis, oksidatif stres, koyun, metabolik profil, karaciğer

Abstract:
In this study, it is aimed to determine the possible effects of Fasiyolozis on metabolic profile in sheep in Iğdır region and to determine whether it develops oxidative stress or not. The study material consisted of a total of 65 heads, 50 fasiolosis and 15 healthy, over 2 years of age registered in the Directorate of Food, Agriculture and Livestock in Iğdır center and districts. Serum was separated by taking 10 ml of blood from Vena jugularis of fasciolosed and healthy sheep once and centrifuged for 10 minutes at 3000 rpm. As a result of biochemical analysis of the sera obtained, it was determined that there was not difference when sheep with Fasiyolozis compared with serum ALT, AST and SDH values of the sheep control group (P<0.05). Serum ALP and GGT values were higher in sheep with Fasiyolozis than healthy ones (P>0.05). Serum glucose level was determined to be lower in animals with fascioliosis than in healthy animals (P<0.01). When serum BHBA home NEFA values of Fasiyolozis sheep and healthy sheep were compared statistically, the difference was found to be meaningless (P>0.05). As a result, while an increase in serum ALP, GGT, MDA and TOK values is seen in Fasiyolozis sheep obtained from Iğdır center and its districts, a decrease in glucose and TAK values is determined. No difference was found in AST, ALT, SDH, BHBA and NEFA values compared to healthy sheep. According to these results, it was concluded that there was no change in the energy balance while oxidative stress developed in Fasiyolozis in sheep.

Keyword: Fasiyolozis, oxidative stress, sheep, metabolic profile, liver