Yerel halkın coğrafi işaretli ürün algısı: Samsun Kaz Tiridi örneği
Local people's perception of geographically marked products: The case of Samsun Kaz Tiridi
Yazar: DENİZ ERDOĞAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OYA ÖZKANLI
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics ; Gastronomi ve Mutfak Sanatları = Gastronomy and Culinary Arts ; Turizm = Tourism
Dizin: Coğrafi işaretler = Geographical indications ; Kaz Tiridi = Kaz Tiridi ; Mutfak turizmi = Culinary tourism ; Samsun = Samsun ; Yerel halk = Local people

Özet:
Gastronomi turizmine olan talep günden güne artarken yöresel yiyecek ve içeceklerin de önemi artmaktadır. Yerel kültürün büyük bir parçasını oluşturan bu ürünler gastronomi turizmi için ürün kimliği ve marka oluşturmak adına kıymetli birer kaynaktır. Bu kıymetli kaynakların zarar görmeden gastronomi turizmine kazandırılabilmesi için yerel halk tarafından tanınması, öneminin ve etkilerinin anlaşılması günümüz turizminde bir zorunluluktur.  Bu çalışmanın konusu yerel halkın coğrafi işaretli gastronomi ürünlerine dair algısını Kaz Tiridi örneği özelinde değerlendirmek, ürüne dair bilgi düzeyleri ve ürünün bölgesel etkileri hakkındaki tutumlarını inceleyerek Samsun'daki mevcut gastronomi kültüründeki yerini ve ildeki gastronomi turizminde önemini ortaya koymaktır. Araştırmanın evreni Samsun ilinin Atakum, Canik, İlkadım ve Canik ilçelerinde ikamet eden yaşın üzerindeki rastgele seçilmiş 422 kişiden oluşmaktadır. Gönüllülük esasınca araştırmaya katılan 422 kişiye Demografik ve Bireysel Bilgi Formu ile Samsun Bölgesi Gastronomi Algısı, Kaz Tiridi Bilgisi, Kaz Tiridi'nin Bölgesel Etkileri boyutlarından oluşan ölçek formu uygulanmıştır. Demografik ve Bireysel Bilgi Formu'nda yer alan değişkenlerin söz konusu boyutlara etkisi test edilmiştir. Üç boyut üzerinde de etkisi olduğu dikkat çeken değişkenler Samsun'da ikamet süresi, Kaz Tiridi bilgisi düzeyi ve Kaz Tiridi bilgisi kaynağı değişkenleridir. Katılımcıların %63'ü 20 yıldan uzun süredir Samsun'da ikamet etmekte olduğu; toplamda %37,4'ü Kaz Tiridi hakkında bilgili olduğu ve %45'inin Kaz Tiridi bilgisi kaynağı olarak arkadaş ya da akrabaları belirttiği görülmüştür.

Abstract:
Increasing demand for gastronomic tourism is also heightened the importance of local food and beverages. Local products are a large part of the indigenous culture and they are a valuable resource to creating a product identity and brand for gastronomic tourism. In order for these valuable resources to be brought to gastronomic tourism without harm, it is necessary to be recognized by the people who dwell in the region, to understand their importance and impact in today's tourism. The aim of this study is to evaluate the perception of local people about gastronomy products which has geographical indications by using the example of Kaz Tiridi  to evaluate their attitudes about the level of knowledge about the product and the regional effects of the product and to reveal its place in the current gastronomic culture in Samsun and its importance in gastronomic tourism in the province. The universe of the research consists of 422 randomly selected people aged older than18 years residing in Atakum, Canik, Ilkadim and Canik districts of Samsun province. Demographic and Individual Information Form and a scale form consisting of the dimensions of Gastronomic Perception of the Samsun Region, Kaz Tiridi Knowledge, Regional Effects of Kaz Tiridi were applied to 422 people participating in the study. The effect of the variables included in the Demographic and Individual Information Form on these dimensions was tested. The variables that have a significant effect on all three dimensions are the residence time in Samsun, the level of Kaz Tiridi information and the source of Kaz Tiridi information variables. It was observed that 63% of the participants had been residing in Samsun for more than 20 years; 37.4% of them were knowledgeable about Kaz Tiridi in total and 45% of them mentioned friends or relatives as a source of Kaz Tiridi information.