Sağlık çalışanlarında kafein tüketimi ile uyku kalitesi arasındaki ilişkinin belirlenmesi
Determination of the relationship between caffeine consumption and sleep quality in HEALTH care professionals
Yazar: ATİYE AYDIN
Danışman: PROF. DR. MEHMET ALPASLAN
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Kafein = Caffeine ; Kahve = Coffee ; Sağlık personeli = Health personnel ; Uyku = Sleep ; Uyku kalitesi = Quality of sleep

Özet:
Bu çalışmada; sağlık çalışanlarında kafein tüketimi ile uyku kalitesi arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemi; Tire, Gaziemir ve Karabağlar İlçe Sağlık Müdürlüğü ve bağlı birimlerinde çalışmaya katılmayı kabul eden ve dışlama kriterlerini karşılayan 96 sağlık çalışanından oluşmaktadır. Çalışma verileri, demografik bilgi formu, Gıda Sıklık Anketi, Kafein Tüketim Sıklığı Anketi, Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi (PUKİ) ve Beck Depresyon Envanteri (BDE) anket formları yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. Bireylerin depresyon düzeyleri BDE ile tespit edilmiştir. Depresyon düzeyi bakımından çalışmaya dâhil edilen bireylerin %63,5'i minimal, %35'i hafif depresyonlu belirlenmiştir. PUKİ ile bireylerin uyku kalitesi tespit edilmiştir. Bireylerin 50 (%61,5)'si iyi uyku kalitesine sahip, 37(%38,5)'si kötü uyku kalitesine sahip tespit edilmiştir. PUKİ toplam puanları ile kafein tüketim miktarları puanında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu bulunmuştur (p<0,05). Bireylerin BDE puanlarının PUKİ puanlarını anlamlı düzeyde ilişkili bulunmuştur (p<0,001). Bireylerin PUKİ puanları ile kafein değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönlü zayıf derecede korelasyon olduğu bulunmuştur (p<0,01). Bireylerin PUKİ puanları arttıkça kafein değerlerinde %28'lik artma olduğu bulunmuştur. Bireylerin PUKİ puanları ile siyah çay kafein değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif yönlü zayıf derecede korelasyon olduğu bulunmuştur (p<0,05). Bireylerin PUKİ puanları arttıkça siyah çay kafein değerlerinde %22'lik artma olduğu bulunmuştur. Sonuç olarak; bireylerin kafein tüketimi ile uyku kalitesinin ilişkili olduğu belirlenmiştir.

Anahtar kelimeler: Depresyon, Kafein, Uyku kalitesi, Sağlık çalışanları

Abstract:
In this study; The aim of this study was to determine the relationship between caffeine consumption and sleep quality in healthcare workers. The sample of the research; It consists of 96 health workers who agreed to participate in the study and met the exclusion criteria in Tire, Gaziemir and Karabağlar District Health Directorate and its affiliated units. Study data, demographic information form, Food Frequency Questionnaire, Caffeine Consumption Frequency Questionnaire, Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKI) and Beck Depression Inventory (BDI) questionnaire forms were applied by face-to-face interview method. Depression levels of individuals were determined by BDI. In terms of depression level, 63.5% of the individuals included in the study were found to be minimal and 35% mildly depressed. The sleep quality of individuals was determined with PUKI. It was determined that 50 (61.5%) of the individuals had good sleep quality and 37 (38.5%) had poor sleep quality. It was found that there was a statistically significant difference between the total scores of PUKI and the amount of caffeine consumption (p<0.05). BDI scores of individuals were significantly related to their PUKI scores (p<0.001). It was found that there was a statistically significant positive and weak correlation between individuals' PUKI scores and caffeine values (p<0.01). It was found that as the PUKI scores of the individuals increased, there was a 28% increase in caffeine values. It was found that there was a statistically significant positive and weak correlation between individuals' PUKI scores and black tea caffeine values (p<0.05). It was found that as the PUKI scores of the individuals increased, there was a 22% increase in the caffeine values of black tea. As a result; It has been determined that individuals' caffeine consumption is related to sleep quality.
Keywords: Depression, Caffeine, Sleep quality, Healthcare workers