Öğretmen adaylarının dijital bağımlılığı ile akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between preservice teachers' digital addiction and academic success
Yazar: MELEK KOÇ
Danışman: DOÇ. DR. AYLA YILDIZ
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Aday öğretmenler = Candidate teachers ; Akademik başarı = Academic achievement ; Bağımlılık = Dependency ; Sayısal bağımlılık = Digital addiction ; Teknolojik bağımlılık = Technological dependence ; Üniversite öğrencileri = University students

Özet:
Bu tez çalışmasında öğretmen adaylarının dijital araçlara bağımlılığının akademik başarıya etkisinin neler olabileceği üzerine çalışılmıştır. Bu çalışmada demografik bilgiler, dijital bağımlılık düzeyi ile alt faktörleri ve bu faktörlere ek olarak not ortalaması faktörü arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Araştırma, 2019-2020 eğitim öğretim yılı Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Eğitim Fakültesi' nde öğrenim gören Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Bölümü, Türkçe Öğretmenliği, İlköğretim Matematik Öğretmenliği, Okul Öncesi Öğretmenliği bölümlerindeki toplam 216 öğretmen adayı öğrenci üzerinden yürütülmüştür.
Araştırmanın amaçları doğrultusunda nicel araştırma yöntemlerinden olan ilişkisel tarama deseni ve ölçeğin faktörleri arasındaki ilişkileri ve akademik başarı ile olan ilişkiyi bulmak amacıyla Yapısal Eşitlik Modelinden (YEM) Yol Analizi (Path Analizi) kullanılmıştır. Araştırmada verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından hazırlanan Demografik Bilgi Formu ve Dilci (2019) tarafından geliştirilen ve kullanılan 40 maddeden oluşan Dijital Bağımlılık Ölçeğinden yararlanılmıştır. Ölçek 5 alt faktörden (düşük benlik algısı, dürtüsellik, yoksunluk, düşük performans, sosyal izolasyon) oluşmaktadır. Bu faktörlere ek olarak not ortalaması faktörü de eklenmiştir. Elde edilen veriler SPSS (25.0) paket programı ve AMOS 25 programından yararlanılarak analiz edilmiştir.
Araştırmada dijital bağımlılığın düşük benlik algısı, dürtüsellik, yoksunluk, düşük performans, sosyal izolasyon ve not ortalaması faktörlerini nasıl etkilemekte olduğunu Yapısal Eşitlik Modellemesi (YEM) ile model üzerinden gösterilerek diyagramı oluşturulmuştur ve aralarındaki ilişki yönüne bakılmıştır. Araştırmadan elde edilen veriler değerlendirildiğinde not ortalaması faktörü haricindeki diğer faktörlerin (düşük benlik algısı, dürtüsellik, yoksunluk, düşük performans, sosyal izolasyon) pozitif yönlü ilişkilerinin olduğu; ancak not ortalaması faktöründe negatif yönlü ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Faktörler arasındaki yoksunluk faktörünün artması ile not ortalamasının düşeceği sonucuna ulaşılmıştır ki bu durum istenmeyecek olduğundan yoksunluğu en alt düzeyde tutmak gerekmektedir. Çalışmanın çıkış noktasını, öğretmen adaylarının dijital bağımlılığı ve akademik başarısına yönelik yeterli düzeyde çalışmanın bulunmaması oluşturmuştur.

Abstract:
In this thesis, it has been studied what the effect of pre-service teachers' dependence on digital tools on academic success. In this study, the relationships between demographic information, digital addiction level and sub-factors, and in addition to these factors, the grade point average factor were examined. The research was carried out on a total of 216 prospective teachers in the Department of Psychological Counseling and Guidance, Turkish Language Teaching, Primary Education Mathematics Teaching, and Preschool Teaching Departments, studying at Sivas Cumhuriyet University, Faculty of Education in the 2019-2020 academic year.
For the purposes of the research, Path Analysis (Path Analysis) from the Structural Equation Model (SEM) was used in order to find the relationship between the relational screening design and the factors of the scale, which is one of the quantitative research methods, and the relationship with academic success. In the study, the Demographic Information Form prepared by the researcher and the Digital Addiction Scale consisting of 40 items developed and used by Dilci (2019) were used in the collection of data. The scale consists of 5 sub-factors (low self-perception, impulsivity, deprivation, low performance, social isolation). In addition to these factors, the grade point average factor has also been added. The data obtained were analyzed using SPSS (25.0) package program and AMOS 25 program.
In the study, a diagram was created by showing how digital addiction is affected by the factors of low self-perception, impulsivity, deprivation, low performance, social isolation and grade point average through the model, and the relationship between them was examined. When the data obtained from the research were evaluated, it was found that factors other than the grade point average factor (low self-perception, impulsivity, deprivation, low performance, social isolation) had positive relationships; However, it was concluded that there is a negative correlation in the grade point average factor. It has been concluded that the grade point average will decrease with the increase in the deprivation factor among the factors, which is undesirable and therefore it is necessary to keep the deprivation at the lowest level. The starting point of the study was the lack of sufficient studies on digital addiction and academic success of teacher candidates.