Sırrı Giridî'nin Rü'yetullaha Dair Risale isimli eseri bağlamında yeni İlm-i kelâm döneminde bir mesele olarak Rü'yetullah
Ruyetullah as a matter of issue during the new science of Kalam's period in the context of Sirri Giridi's work about the Ruyatullah
Yazar: AHMET KARAMAN
Danışman: PROF. DR. MAHMUT ÇINAR
Gaziantep Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Kelam Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Din = Religion
Dizin: Din = Religion ; Kelam = Islamic theology ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Sırrı Giridi = Sırrı Giridi ; Sırrı Paşa = Sırrı Pasha ; İslamiyet = Islam

Özet:
Rü'yetullah, dünyada ve ahirette Allah'ı görme anlamına gelmektedir. Kendini yaratan varlığı görme isteği İslâm'da olduğu gibi diğer dinlerde de olmuştur. Hz. Peygamber döneminde mi'rac hadisesiyle Müslümânlar'ın gündeminde yer alan rü'yetullah konusu, hicri II. asırda Cehm b. Safvân ile Sümeniyye'ye mensup bir kişi arasında yaşanan tartışma büyüyerek devam etmiş ve ileriki dönemlerde kelâm kitaplarının ulûhiyyet başlığı altında yerini almıştır.
Allah'ın görülebilmesi meselesi daha çok Ehl-i sünnet ve Mu'tezile kelâm ekolleri tarafından tartışılmıştır. Ehl-i sünnet kelâm itikadına mensup âlimler, Allah'ı görebilmenin mümkün olduğunu savunmuştur. Bunun yanında Allah'a cisim izafe eden, O'nu yaratılmışlara benzeten, yani teşbih ve tecsim anlayışından dolayı Müşebbihe, Mücessime ve Kerrâmiyye mezhebine mensup bazı bilginlerce de Allah'ın görülebileceği savunulmuştur. Nasları aklî düzlemde te'vil eden ve tevhid ilkeleri gereği Mu'tezile mezhebi ise Allah'ın görülemeyeceği görüşünü savunmuştur.  
	Yeni İlm-i Kelâm dönemi âlimleri eserlerinde rü'yetullah konusuna yer vermişlerdir. Ancak bu kitaplardan farklı bir yöntem kullanan Sırrı Giridî, Rü'yetullaha Dair Risalesi'nde konu ile ilgili itirazlara ve problemlere Ehl-i sünnet görüşlerini Kur'an ayetleri ve hadisler ışığında cevap vermeye ve açıklamaya önem vermiştir. Günümüzde de problem ve itirazların XIX. yy. sorun ve problemleri ile benzerlik göstermesinden dolayı Sırrı Giridî'nin bu eseri dikkatimizi çekmiştir.

Abstract:
Rü'yatullah means to vision of Allah in this world and in the hereafter. The desire to see the being that created it has been in other religions as well as in Islam.The issue of Rü'yatullah which was on the agenda of Muslims during the Prophet's time with the incident of Mi'raj, İn Hijri II. Century The issue was discussed between Cehm b. Safvân and a person who belonging to tribe of Sumeniyya  continued decently and in the following periods it replaced the books of kalam under the title of uluhiyet.
The issue of the vision of Allah has been mostly discussed by Ahl al-Sunnah and Mu'tazila kalam schools.  The Scholars who belong to the belief of Ahl as-Sunnah have argued that it is possible for Allah to be seen. In addition to this it has been argued that Allah can be seen by some scholars belonging to the sect of Musharbih, Mujessimah and Kerramiyah, who explain the body to Allah, compare Him to the created ones, that is,  The Mu'tazila sect, on the other hand, defended the vision that Allah cannot be seen, which interprets the nass in the mental plane and in accordance with the principles of tawhid.
The scholars of the New Science of Kalam have included the subject of rü'yetullah in their works. However, Sırrı Giridî who used a different method from these books, gave importance to answering and explaining the objections and problems related to the issue in the light of the Qur'an verses and hadiths in his work on Ru'yetullah. This work of Sırrı Giridî has attracted our attention because of its similarities its time of XIX century and nowadays with its problems and objections