Türkiye'de mültecilere yönelik uygulanan eğitim politikalarının uluslararası ilişkiler bağlamında incelenmesi: Sorunlar ve öneriler
Examination of education policies for refugees in Turkey in the context of international relations: Issues and recommendations
Yazar: NİLGÜN SARAÇ
Danışman: DOÇ. DR. KAAN DİYARBAKIRLIOĞLU
Yalova Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Türkiye, büyük oranda 2011'de başlayan iç çatışma sonucunda 3.5 milyondan fazla Suriyeli mültecinin akını nedeniyle, küresel göçmen popülasyonları açısından dünyada ilk sırada yer almaktadır. Konunun uluslararası boyutu, bu gruplara yönelik eğitim politikaların da uluslararası ilişkilerden bağımsız ele alınamayacağı gerçeğini ortaya çıkarmaktadır. Eğitimle ilgili yetkili kurumlar tarafından yayınlanan raporlara göre, zorunlu eğitim çağındaki öğrenci sayısı 1 milyonu aşmış durumdadır. Bu öğrenciler, anaokulu, ilkokul, ortaokul ve lise dahil olmak üzere çeşitli okul seviyelerinde Türkiye genelinde dağılmış durumdadırlar ve eğitimin tüm kademelerinde sisteme dahil olan öğrenci sayıları her yıl istikrarlı bir şekilde artış eğilimindedir. Eğitimin öğrencilerin entegrasyonunda ve yaşamlarında kritik bir rol oynadığı gerçeğinden yola çıkarak, bu araştırma, ilk olarak Türkiye'de mültecilere uygulanan eğitim politikalarını uluslararası ilişkiler ve uluslararası ilişkiler teorileri bağlamında incelemeyi ve devamında zorunlu eğitim çağındaki Suriyeli öğrenciler için özel olarak geliştirilen eğitim politikalarını, bu politikaların genel eğitim uygulamaları üzerindeki etkilerini ve süreçteki paydaşların karşılaştığı sorunları incelemeyi ve tüm bu süreçleri uluslararası ilişkiler ve uluslararası ilişkiler teorileri bağlamında irdelemeyi hedeflemiştir. Çalışma, mülteci öğrencilerin eğitimi konusunun uluslararası ilikliler teorileri bağlamında bir açıklamasını sunmasının yanı sıra Suriyeli öğrencilerin Türk eğitim sistemine dahil edilme koşullarını, Suriyeli öğrencilerin ve onlarla birlikte çalışan öğretmenlerin karşılaştığı zorlukları ve kurumların aşmak durumunda kaldıkları güçlükleri ortaya çıkarmıştır. Zorlukların yanı sıra, akademik çalışmalar ve yayınlanan kurumsal raporlar ışığında, çalışma politika yapıcılara ve uygulayıcılara potansiyel çözümler önermiştir. Başlıca öneriler arasında; öğrenciler için uzun vadeli bir oryantasyon süreci sağlama, öğretmenler için hizmet içi eğitim fırsatları oluşturma ve okullar, ilgili otoriteler ve sivil toplum kuruluşları arasında kurumsal iş birliği uygulamalarını teşvik etmek gibi öneriler yer almaktadır.

Abstract:
Turkiye occupies a leading position in terms of global migrant populations, largely due to the influx of over 3.5 million Syrian refugees precipitated by the civil conflict that commenced in 2011. According to the reports published by the educational authorities, the number of students at compulsory education age has reached more than 1 million. These students are scattered around Türkiye at varying school levels including kindergarten, primary and secondary schools. The inclusion of these groups of students into the education system is steadily increasing every year. Depending on the belief that education plays a critical role in the integration and lives of the students, this research firstly aimed at evaluating the educational policies developed for the refugees within the context of international relations and international relation theories, in addition it aims at examining the specific education policies developed for Syrian students at compulsory education age, the impacts of these policies on the general educational practices and issues faced by the stakeholders in the process. The study identified the conditions of including Syrian students into the Turkish education system, the challenges faced by Syrian students and teachers studying with them. Apart from the challenges, within the light of academic studies and institutional reports published, the study proposed potential solutions for policy makers and practitioners. The suggestions include providing a long-term induction process for students, in-service training opportunities for teachers and institutional cooperative practices among schools, related authorities and non-governmental organizations.