Asit saptanan olgularda etyolojik tanı ve klinik sonlanım
Etiological diagnosis and clinical outcome in cases with ascites
Yazar: TUBA AKKURT
Danışman: DOÇ. İHSAN ATEŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Ankara Bilkent Şehir Hastanesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: İç Hastalıkları = Internal diseases

Özet:
Amaç: 2019-2022 yılları arasında asitle başvuran hastaların dosyaları ve hastane bilgi sistemi ile hasta bilgileri incelendi.Bu çalışmayla asitli hastalarda, tedavi ve prognoz açısından   yol gösterici olmayı ve literatüre katkı sağlamayı amaçladık.
Gereç ve Yöntem: Çalışmamız retrospektif bir araştırma olarak planlandı. Araştırmaya 2019-2022 yılları arasında Ankara Bilkent  Şehir Hastanesine asitle başvuran , klinik veya radyolojik olarak batında asit tespit edilmiş ,18 yaş ve üzerinde olan , etyolojik tanısı belli olan   493 asitli hasta dahil edilmiştir.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hasta sayısı 493'tü, bunlardan 234'ü (%47,5) kadın,  259 (%52,5) erkekti.Hastaların ortancası yaşı 64 (20-92), olarak saptanmıştır. Hastaların %43,7'ü (215) siroz, %31,4'u (155) malignite, %9,5'i (47) diğer tanı, %9,7'si (48) kronik kalp yetmezliği ve %5,7'si ise mix tip tanılı hastalardan oluşmaktaydı.Karaciğer sirozu etyolojisinde en sık neden viral hepatitler %34,6 [%29,2 (70) HBV, %5,4 (13) HCV], alkol %13,8, (33), NASH %5,4 (13), ve diğer nedenler olarak tespit edilirken hastaların büyük çoğunluğunu oluşturan grupta %31,7 (76) etiyoloji tespit edilememiştir ve bu hastalar kriptojenik karaciğer sirozu olarak değerlendirilmiştir.Hastaların tanılarına göre genel sağkalımları belirlenmiştir, buna göre; siroz hastalarının sağ kalım ortancası 15 ay (%95 CI: 11,5-18,4)), kronik kalp yetmezliği hastalarının genel sağkalım ortancası 24 ay (%95 CI: 17,1-30,8) maligniteli hastaların genel sağkalım ortancası 8 ay (%95 CI: 5,1-10,8) diğer etyolojideki hastaların genel sağkalımları 24 ay (%95 CI: 10,4-37,5) ve mix tipteki hastaların genel sağ kalımları ise 13 ay (%95 CI: 3,9-22) olarak hesaplanarak hasta grupları arasında anlamlı bir fark (p=0,0) olduğu görülmüştür.
Sonuç: Asit, patogenezindeki farklılıklara bakılacak olursa birçok etiyolojik nedenlerden meydana gelebilir.Asit nedeninin doğru teşhisi, başarılı tedavisinin ilk adımıdır.Asitli hastaların malign hastalık veya diğer hastalıklara bağlı olup olmadığını ayırmak prognoz açısından önemlidir.Asitle hastanemize başvurmuş olan hastaların büyük oranını siroz ve malign hastalar oluşturmaktadır.Siroz hala asitin en sık nedenidir.Malign hastaların sağ kalımı diğer asit etyolojilerine göre daha düşük olduğu görüldü. Malign hastalar içinde de sağkalımı en düşük olan peritonitis karsinomatoza olduğu görüldü.

Anahtar Kelimeler: Asit, klinik sonlanım, siroz, tüberküloz peritonit, malignite, mezotelyoma

Abstract:
Aim: Patients diagnosed with ascites between 2019 and 2022 were analyzed in our retrospective study by examining their hospital information system records and patient file records.The goal of this study is to contribute to the literature about treatment and prognosis in patients with ascites.
Materials and Methods: Our study had been intended to be a retrospective one. The study consisted of 493 patients hospitalized to Ankara Bilkent City Hospital between 2019 and 2022 with clinical or radiological evidence of ascites in the abdomen. These patients are at least 18 years old and have a confirmed etiological diagnosis.
Findings: The number of patients included in the study was 493 of whom 234 (47.5%) were women and 259 (52.5%) were men. The average age of the patients was 64 (20-92). 43.7% of patients (215) had cirrhosis, 31.4% (155) had malignancy, 9.5% (47) had other diagnoses, 9.7% (48) had chronic heart failure and 5.7% (28) had mix type diagnoses.While viral hepatitis is thought to be the primary reason of liver cirrhosis 29.2% (70) HBV, 5,4% (13) HCV, 13.8% (33) alcohol, 5.4% (13) NASH, and other causes), the etiology was not detected in the overwhelming majority of patients in the group of 31.7% (76), and these patients were diagnosed with cryptogenic liver cirrhosis.The general remaining alive were determined based on the diagnoses of patients, with the following results: 15 months (95% CI: 11,5-18,4) for patients with cirrhosis; 24 months (95% CI: 17,1-30,8) for people with chronic heart failure; 8 months for malignant patients (95% CI: 5,1-10,8); 24 months (%95 CI: 10,4-37,5) for patients of other etiologies; 13 months (%95 CI: 3,9-22) for patients in the mixed type; It was observed that there was a significant difference (p=0.0) between the patient groups.
Result: If differences in pathophysiology are taken into account, there are numerous etiological causes for ascites. The first step in a successful treatment is making a proper determination of the ascite's underlying cause. It is important to distinguish whether patients with ascites are due to malignant disease or other diseases in terms of prognosis. Patients with cirrhosis and malignant conditions make up the majority of patients who have ascites-related hospital appeals.Ascites still most often results from cirrhosis. Malignant patients were shown to have a shorter survival rate than those with other ascite etiologies.
Keywords: Ascites, clinical outcome, cirrhosis, tuberculous peritonitis, malignancy, mesothelioma