Hastanede yatan çocukların tıbbi işlemlere yönelik korkularını azaltmada verilen eğitimin etkisinin incelenmesi
Evaluation of training given for decreasing the fears of hospitalized children for medical procedures
Yazar: SERAP DEMİREL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. AYSEL TOPAN
Bülent Ecevit Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; Hasta eğitimi = Patient education ; Hastaneler = Hospitals ; Hastaneye yatırma = Hospitalization ; Hemşireler = Nurses ; Poliklinikler-hastane = Outpatient clinics-hospital ; Çocuk-hastaneye yatırılmış = Child-hospitalized ; Çocuklar = Children ; Öğrenciler = Students

Özet:
Çocukların hastaneye yatışlarında tıbbi işlem korkusuna bağlı olarak tedavi sürecini reddetme, içe kapanma, cezalandırıldığını düşünme, hastanede kalış süresinde artma ve yetişkinlikte de devam eden korkular gözlenebilir. Araştırmanın amacı; çocuk servislerinde tedavi görmekte olan 7-14 yaş aralığındaki çocukların tıbbi işlemlere yönelik korkularını azaltmada verilen eğitimin etkisini incelemektir. Araştırma ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini, Afyonkarahisar Devlet Hastanesi çocuk servislerinde tedavi gören 7- 14 yaş grubu 2289 çocuk oluşturmuştur. Power analizine göre hesaplanan örneklem büyüklüğü deney grubunda 45; kontrol grubunda 45 toplam 90 çocuk üzerinde yapılmıştır. Verilerin toplanmasında; tanımlayıcı bilgi formu (TBF), tıbbi işlem korku ölçeği (TİKÖ), eğitim videoları, eğitim broşürü ve eğitim maketi kullanılmıştır. Arştırmanın uygulama aşamasında deney grubuna eğitim programı uygulanmış kontrol grubuna ise rutin yatış eğitimi verilmiştir. Araştırmaya katılan çocukların %68.9' unun 7-10 yaş grubunda olduğu saptanmıştır. Deney ve kontrol grubundaki çocukların eğitim sonrası TİKÖ toplam puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu saptanmıştır (p<0.001).Deney ve kontrol grubundaki çocukların eğitim sonrası TİKÖ alt boyutlarının işlemsel maddeler, çevresel maddeler, kişisel maddeler ve kişilerarası maddelere ait elde edilen puan ortalamaları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olduğu saptanmıştır (p<0.001).Sonuç olarak; hastaneye yatan çocuklara verilen eğitim programının tıbbı işlem korkusunu ileri düzeyde azalttığı belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler: Tıbbi işlem korkusu, Okul çocuğu, Hastane, Hemşire

Abstract:
During hospitalization of the children, rejection of treatment process, introversion, thinking to be punished, extension of hospitalization period and fears that also continue during adulthood may be observed. The aim of this study was to evaluate the effect of training given for decreasing the fears of 7-14 year old children, who were treated in children services, for medical procedures. This was a semi-experimental study including pre test-post test and control group. The universe of the study was composed of 2289 children who were between 7-14 years old and treated in Afyonkarahisar state hospital children services. Sample size, that was calculated based on power analysis, was 90 children including 45 in the experimental group and 45 in control group.  Descriptive Information Form (DIF), Child Medical Fear Scale (CMFS), training videos, training brochure and training model were used to collect data. During implementation of the study, training program was performed to the experimental group and control group was given routine hospitalization training.  It was found that 68.9% of the children included in the study were between 7-10 years old. A statistically significant difference was found between children in experimental and control groups in terms of their mean total scores from Child Medical Fear Scale (p<0.001). In addition, statistically significant differences were found between both groups in terms of mean scores from the subscales of Medical Fear Scale such as procedural items, environmental items, personal items and interpersonal items following training (p<0.001). In conclusion; it was determined that training program given to hospitalized children decreased their fears at an advanced level.
Key Words: Medical fear, School child, Hospital, Nurse