Lise öğrencilerinin siber mağduriyeti, siber zorbalıkla başa çıkma becerileri ile psikolojik sağlamlık ilişkisi
The relationship between high school students' cyber victimization, their coping skills with cyber-bullying, and resilience
Yazar: DUYGU ÜVEY
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ PERİHAN ÇAM RAY
Çağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Baş etme stratejileri = Coping strategies ; Başa çıkma = Coping ; Lise öğrencileri = High schools students ; Mağduriyet = Unjust treatment ; Psikolojik sağlamlık = Resilience ; Siber mağduriyet = Cyber victimization ; Siber zorbalık = Cyberbullying

Özet:
Bu araştırmada lise öğrencilerinin siber mağduriyeti, siber zorbalıkla baş etme becerileri
ve psikolojik sağlamlık ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada siber
zorbalıkla baş etme becerilerinin ve psikolojik sağlamlığın ergenlerin yaşı ile ilişkisi,
cinsiyet, anne-baba eğitim düzeyi, anne-babanın ilişki durumu ve gelir düzeyine göre
farklılaşıp farklılaşmadığı ayrıca telefon, tablet, sanal oyun ve bilgisayar kullanımının
siber mağduriyete etkisi incelenmiştir. Katılımcılar, Adana ili Seyhan ve Çukurova
ilçesinde 2021-2022 yılında lisede eğitim gören yaşları 14 ile 18 (ort = 15.82 ±1.25)
arasında değişen 267'si (% 60,7) kız ve 173'ü (% 39.3) erkek olmak üzere toplam 440
öğrenciden oluşmaktadır. Araştırmada kullanılan veri toplama araçları Siber
Mağduriyet Ölçeği, Siber Zorbalıkla Başa Çıkma Ölçeği, Çocuk ve Ergen Psikolojik
Sağlamlık Ölçeği'dir. Araştırma verileri t-testi, ANOVA, Pearson korelasyon analizi ve
Mann-Whitney U analizleri ile değerlendirilmiştir. Veriler SPSS Version 25.0
kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmamızın sonuçları, günlük iki saatten daha uzun
süre bilgisayar kullanan öğrencilerin, siber mağduriyet ortalamalarının diğer öğrencilere
göre anlamlı olarak daha yüksek olduğunu göstermektedir (p < .01). Cinsiyete göre
siber mağduriyet düzeyleri ve siber zorbalıkla baş etme becerilerinin farklılık
göstermediği görülmüştür. Psikolojik sağlamlık düzeyinin; anne-baba ilişki durumu,
anne-baba eğitim durumu, cinsiyet ile farklılaşmadığı, gelir düzeyi ile farklılaştığı
sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, siber zorbalıkla baş etme becerileri ile psikolojik
sağlamlığın ilişkili olduğu ve psikolojik sağlamlığın siber zorbalıkla baş etme becerileri
üzerinde pozitif yönde yordayıcı olduğu sonucuna ulaşılmıştır (p= .001).

Anahtar Kelimeler: siber mağduriyet, siber zorbalıkla baş etme becerileri, psikolojik sağlamlık.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the relationship between high school students'
cyber victimization, coping skills with cyberbullying, and psychological resilience. In
the study, the relationship between the coping skills with cyberbullying and
psychological resilience with the age of the adolescents, gender, parental education
level, parental relationship status and income level, and the effects of phone, tablet,
virtual game and computer use on cyber victimization were examined. The study
consists of a total of 440 students, 267 (60.7%) girls and 173 (39.3%) boys, ranging
from 14 to 18 (mean = 15.82 ± 1.25). The data collection tools used in the research are
Cyber Victimization Scale, Cyber Bullying Coping Scale, Child and Adolescent
Psychological Resilience Scale. The data were evaluated with t-test, ANOVA, Pearson
correlation analysis, and Mann-Whitney U analysis. The data were analyzed using
SPSS Version 25.0. Our research shows that students who use computers for more than
two hours a day have significantly higher cyber victimization mean than other students
(p < .01). It appeared that the levels of cyber victimization and coping skills with
cyberbullying did not differ according to gender. It was concluded that the level of
psychological resilience did not differ with parental relationship status, education level
of parents, gender; but differed with income level. In addition, it was concluded that
coping skills with cyberbullying and resilience were related and that resilience was a
positive predictor of coping skills (p= .001).

Key Words: cyber victimization, cyberbullying coping skills, psychological resilience.