Polikistik over sendromunda yaygın olarak kullanılan bazı bitkilerin antioksidan seviyelerinin araştırılması
Investigation of antioxidant capacities of some commonly used plants in polycystic ovary sydrome
Yazar: NURAN NESLİNUR TÜRKAN
Danışman: PROF. DR. MAHFUZ ELMASTAŞ
Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology ; Kimya = Chemistry ; Sağlık Eğitimi = Health Education
Dizin: Antioksidan kapasite = Antioxidant capacity ; Antioksidanlar = Antioxidants ; Fitoterapi = Phytotherapy ; Over hastalıkları = Ovarian diseases ; Polikistik over sendromu = Polycystic ovary syndrome ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal ; Tıp-geleneksel = Medicine-traditional

Özet:
Amaç: Bitkilerin tedavi amaçlı kullanımı insanlık tarihi ile başlar. Çağımızda bilimsel araştırma süzgecinden geçirilen tıbbi bitkilerin, bilinenden daha çok faydalı ve hastalıkların tedavisinde kullanılabileceği anlaşılmıştır. Bu nedenle de günümüzde bitkilerle tedavi "fitoterapi" adıyla bilinen bilim dalı haline gelmiştir. Yüzyıllardır tedavi amaçlı uygulamalarda fitoterapi halk arasında giderek çeşitliliğe ve değişikliklere uğrayarak daha yararlı hale getirme çabaları artmıştır. Halk arasında polikistik over sendromunu (PKOS) tedavi etmek amacı ile birçok bitkiden yararlanılmaktadır. Birçok hastalığın tetikleyicisi olarak bilinen oksidan madde ve serbest radikaller PKOS'un da nedenlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Bu nedenle, çalışmamızda PKOS hastalığının tedavisinde halk arasında yaygın olarak kullanılan hayıt otu tohumu (Vitex agnus-castus), civan perçemi (Achillea millefolium), aslan pençesi (Alchemilla alpina) ve melek otu (Angelica sinensis) bitkilerinin in vitro antioksidan aktivitelerinin araştırılması hedeflenmiştir. 
Gereç ve Yöntem: Çalışmada kullanılacak bitkilerin su, etanol ve hekzan çözücüleriyle ayrı ayrı ve birbirlerine sabit oranda karıştırılarak elde edilen ekstrelerin antioksidan aktiviteleri CUPRAK ve FRAP indirgeme gücü aktiviteleri ve DPPH• ve ABTS+• radikallerinin giderme aktiviteleri spektrofotometrik olarak analiz edilmiştir. Sonuçlar troloksa eşdeğer ve IC50 olarak verilmiştir.
Bulgular: Elde edilen veriler ile PKOS tedavisinde kullanılan hayıt otu tohumu, civan perçemi, aslan pençesi, melek otu bitkileri ile bunların eşit miktardaki karışımlarının antioksidan kapasiteleri şu şekilde görülmüştür. Radikal giderme aktivitesi bakımından incelendiğinde civan perçemi, hayıt otu ve karışım (2,5x4) sulu ekstreleri en yüksek aktivite göstermiştir. Radikal oluşumunu engeleme en yüksek aktivite aslan pençesi ve karışım (2,5x4) sulu ekstrelerinde görülmüştür.
Sonuç: Herbir bitkinin farklı ekstrelerinin farklı antioksidan metotlardaki aktivitelerinin farklı olduğu görülmüştür. Ancak tüm veriler değerlendirildiğinde karışım (2,5x4) sulu ekstresinin antioksidan kapasitesinin en iyi olduğu görülmüştür.

Abstract:
Aim: The use of plants for therapeutic purposes begins with the history of humanity. It has been understood that medicinal plants, which have been passed through the filter of scientific research in our age, can be used more beneficial and in the treatment of diseases than is known. For this reason, treatment with herbs has become a branch of science known as "phytotherapy" today. For centuries, efforts to make phytotherapy more useful by undergoing diversity and changes have increased among the people in therapeutic applications. Many herbs are used to treat polycystic ovary syndrome (PCOS). Oxidant substances and free radicals, which are known to be the triggers of many diseases, are also accepted as one of the causes of PCOS. Therefore, in the study, it was aimed to investigate the in vitro antioxidant activities of chasteberry seeds (Vitex agnus-castus), yarrow (Achillea millefolium), lion's claw (Alchemilla alpina) and angelica (Angelica sinensis) plants, which are widely used in the treatment of PCOS disease.
Materials and Methods: The antioxidant activities of water, ethanol and hexane extract separately and mixing the plants with at a constant rate were analyzed by CUPRAC and FRAP reducing power activities and the scavenging activities of DPPH• and ABTS+• radicals spectrophotometrically. Results are given as trolox equivalent and IC50.
Results: According to data, the antioxidant capacities of chasteberry seeds, yarrow, lion's claw, angelica herbs and their mixtures in equal amounts, which are used in the treatment of PCOS, are shown as follows. When examined in terms of radical removal activity, aqueous extracts of yarrow, chasteberry and mixture (2,5x4) showed the highest activity. The highest activity in inhibiting radical formation was observed in aqueous extracts of lion's claw and mixture (2,5x4).
Conclusion: It was observed that the activities of different extracts of each plant in different antioxidant methods were different. However, when all data were evaluated, it was seen that the antioxidant capacity of the mixture (2.5x4) aqueous extract was the best.