Milaslı Gad Franko'nun "Muallimlere İrfan ve Terbiye Bahisleri" adlı eserinin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi
The transcription and evaluation of Gad Franko of Milas's work titled "Discourses on Wisdom and Education for Teachers"
Yazar: ARZU GÜZEL TOPRAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULLAH CENGİZ
Dicle Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Tarih = History

Özet:
Milaslı Gad Franko, öğretmenlik deneyimlerinden ilham alarak "Muallimlere İrfan ve Terbiye Bahisleri" adlı eseri kaleme almıştır. Eserinde, öğretmenlerin öğrencilere, velilerin çocuklara nasıl yaklaşması gerektiği konularına odaklanmıştır. Ayrıca, öğrencilerin ve çocukların yaşlarına uygun olarak "ne ve nasıl" öğrenmeleri gerektiği gibi temel konulara da değinmektedir. Kitap, ideal bir okulun fiziksel koşulları ve müfredatı gibi önemli konuları da ele almaktadır. Eser, öncelikle "İfade-i Mahsusa" bölümüyle, kitabın yazılma sebebini açıklığa kavuşturarak başlamaktadır. "Medhal" kısmıyla içeriğini sıralamakta, "Tarifat" faslıyla ise açıklamalara yer vermektedir. Eser, içerik itibariyle üç bölümden oluşmaktadır. Eserin ilk bölümü, "Terbiye-i Bedeniyye" başlığı altında insan sağlığıyla ilgili genel bilgiler sunmaktadır. İkinci bölüm, çocuğun düşünce dünyasının nasıl eğitileceğini ele alarak "Terbiye-i Fikriyye" başlığı altında çeşitli konuları işlemektedir. Bu bölümde hissiyatın terbiyesi, hatıranın terbiyesi, kuvve-i hayaliyye, kuvve-i ta'mimiye ve kuvve-i tecridiye, kuvve-i muhakeme, kuvve-i kıyasiyye ve kuvve-i mümeyyize başlıkları bulunmaktadır. Üçüncü bölümde ise "Terbiye-i Ahlakiyye" başlığı altında ahlak eğitimine odaklanılmıştır. Bu bölümde, huy ve karakter eğitimi, ahlaki hassasiyetler, temayülat-ı ictimaiyye, temayülat-ı aliye, terbiye-i iradiyye ve i'tiyad ve itaat gibi konular uzun uzun tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler
Gad Franko, İrfan, Terbiye, Beden Eğitimi, Düşünce Eğitimi, Ahlak Eğitimi

Abstract:
Gad Franko from Milas, inspired by his teaching experiences, wrote the work titled "Teachers on Wisdom and Discipline". In his work, he focused on how teachers should approach students and parents should approach children. It also touches upon basic issues such as "what and how" students and children should learn in accordance with their age. The book also addresses important issues such as the physical conditions and curriculum of an ideal school. The work begins by clarifying the reason for writing the book, with the "İfade-i Mahsusa" section. It lists its contents with the "Medhal" section and includes explanations with the "Tarifat" section. The work consists of three parts in terms of content. The first part of the work provides general information about human health under the title "Terbiye-i Bedeniyye". The second part deals with various topics under the title of "Terbiye-i Fikriyye" by discussing how to educate the child's world of thought. In this section, there are the titles of training the feeling, training of the memory, power of imaginary power, power of completeness and power of isolation, power of judgment, power of comparison and power of distinction. In the third chapter, moral education is focused on under the title of "Terbiye-i Ahlakiyye". In this section, subjects such as temperament and character education, moral sensitivities, social tendencies, higher tendencies, voluntary upbringing, habit and obedience are discussed at length.

Keywords
Gad Franko, Knowledge, Discipline, Physical Education, Thought Education, Moral Education.