ÇİFT EKSENLİ GÜNEŞ TAKİP SİSTEMİ TASARIMI VE MODELLEMESİ
Designing and modelling dual axis solar tracker system
Yazar: RAMAZAN MENAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN KIZMAZ
Siirt Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Elektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Elektrik Elektronik Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Elektrik ve Elektronik Mühendisliği = Electrical and Electronics Engineering

Özet:
Sanayileşen ve küreselleşen dünyanın, enerji tüketimi gün geçtikçe artmaktadır. Dünya enerji
ihtiyacının büyük çoğunluğunu önceleri fosil yakıtlarından sağlanmaktaydı. Ancak bu tür enerji
kaynaklarının gün geçtikçe tükenecek olması, enerji ihtiyacını karşılamayacağı endişesi ve çevre dostu olmaması sebebiyle alternatif enerji kaynaklarına yönelim artmıştır. Bu alternatif enerji kaynakları arasından yenilenebilir enerji kaynakları, temiz, çevre dostu ve sürekli olmasından dolayı insanoğlu bu kaynakları kullanmaya yönelmiştir. En önemli yenilenebilir enerji kaynakları olan güneş, rüzgâr, biokütle, jeotermal, hidrolik, dalga vb. gibi kaynaklar kullanılmaya başlanılmıştır. Bu kaynaklardan en önemlisi olan güneş enerjisi son yıllarda yaygın olarak kullanılan yenilebilir enerji kaynaklarının başında gelir. Güneşten elektrik enerjisi elde etmek için güneş panelleri kullanılır. Güneş panellerinden en iyi şekilde verim elde etmek için çeşitli yöntemler kullanılır. Bu yöntemlerden bir tanesi de güneş takip sistemleridir. Bu tez çalışmasında, iki eksenli bir güneş takip sistemi ile sabit bir sistem düzeneği deneysel olarak
tasarlanmıştır. Hareketli düzenek hem iki eksende hem de tek eksende güneş takibi yapabilen bir sistem olarak tasarlanmıştır. Ayrıca deneysel olarak tasarlanan sistemin tüm parçaları Matlab/Simulink ortamında modellenmiştir. Deneysel düzenekte bulunan hareketli ve sabit panelden iki ayrı günde alınan ölçümlerle karşılaştırma yapılarak verimlilik analizleri yapılmıştır. Birinci ve ikinci güne ait karşılaştırma sonucundaki verilere göre hareketli sistem sabit sisteme göre daha verimli olduğu tespit edilmiştir. Hareketli sistemin sabit sisteme göre birinci günde ve ikinci günde sırasıyla % 37,234 ve % 35,756 daha verimli olduğu tespit edilmiştir. Dolayısıyla hareketli sistemlerin sabit sistemlere göre % 35-40 arası daha verimli olduğu sonucuna varılmıştır. Matlab/ Simulink ortamında modellemesi yapılan hareketli sistem ile sabit sistemin deneysel ve benzetim sonuçlarının karşılaştırılması yapılmıştır. Karşılaştırma sonucunda deneysel ile benzetim sonuçlarının büyük ölçüde örtüştüğü gözlemlenmiştir. Böylelikle deneysel düzenek kurulmadan, değişen çevresel ve fiziksel faktörler altında benzetim ortamında benzetim modeli ile analiz yapılması mümkün kılınmıştır.

Abstract:
Energy consumption of industrialized and globalized world has been increasing day by day. Vast
majority of world's energy need were provided by fossil fuels. However, the tendency to alternative energy sources has increased due to the fact that such energy sources will be exhausted, and they are not meeting energy need apprehension, and also they are not-so-eco. As these renewable energy sources are clean, eco-friendly, and sustainable among the other energy sources, mankind tend to use these sources. The most important renewable energy sources such as sun, wind, biomass, geothermal, hydraulic, waves have been started to use. To be the most important source among them, solar energy has been the most used primary energy in recent years. In this way, solar panels are used to obtain electrical energy from the sun. Various methods are used to achieve optimal efficiency from the solar panels. One of these methods is solar tracking system. In this thesis study, a dual axis solar tracking and a fixed panel system has been designed for an experimental purpose. The designed tracking system has been designed that could tracking the sun in both dual axis and single axis. Each part of the experimentally designed system has been modeled in Matlab/Simulink environment. The productivity analysis has been made by comparing the measurements which was taken in two different days from the tracking and fixed panel in the experimental setup. According to the result of the comparison of the first and second day, it is determined that tracking system is more efficient than fixed system. It is determined that the tracking system %37,234 and %35,756 more efficient than fixed system on the first day and second day respectively. Therefore, it is concluded that the
tracking system % 35-40 more efficient than fixed system. Tracking system and fixed system which was
modeled in Matlab/Simulink, has been compared by their experimental and simulation results. As a result of the comparison, it was observed that the modeling and real data results majorly overlap with each other. The simulation model enables to make analysis under varying environmental and physical factors in the simulation environment instead of experimental setup.