Vardiyalı çalışan hemşirelerin yorgunluk ve tükenmişlik düzeylerinin dikkat düzeyleri ile ilişkisi
The relationship between fatigue and burnout levels on attention levels among nurses shift
Yazar: MİRAÇ KAFAOĞLU
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE AKTAŞ
İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı / Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Halk Sağlığı = Public Health ; Hemşirelik = Nursing

Özet:
Çalışma vardiyalı çalışan hemşirelerin yorgunluk ve tükenmişlik düzeylerinin dikkat düzeyleri ile olası ilişkilerini değerlendirmek amacıyla tanımlayıcı-ilişki arayıcı ve kesitsel araştırma tipinde planlanmıştır.
Araştırmanın evrenini İstanbul ilinde Avrupa yakasında Başakşehir ilçesinde bulunan Sağlık Bakanlığı'na bağlı Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi'nde vardiyalı sistemde çalışan çalışan 500 hemşire araştırmanın evrenini oluşturdu. Örneklemini ise hastanenin hasta sirkülasyonu yoğun olan acil servis, genel yoğun bakım üniteleri, genel cerrahi servisleri ve dahiliye servislerinde vardiyalı çalışan 210 hemşire oluşturdu. Verilerin toplanmasında, "Hemşirelerin Tanıtıcı Özellikleri Veri Formu", "Yorgunluk Değerlendirme Ölçeği (FAS)" "Tükenmişlik Ölçeği Kısa Formu (TÖ-KF)" ve "d2 Dikkat Testi'' kullanıldı.
Verilerin analizi, SPSS 23.0 paket programı kullanılmıştır. Kategorik ölçümler sayı ve yüzde olarak, sürekli ölçümler ortalama ve standart sapma (gerekli yerlerde medyan (ortanca) ve minimum-maksimum) istatistikler yapıldı. Hemşirelerin Hata Yüzdesi 21,54, Toplam madde-Hata Farkının 429,3 ve Konsantrasyon performansının 183,2 orta düzeyde olduğu; Hemşirelerin FAS yorgunluk ölçek puanı ile TÖ-KF ölçek puanı arasında pozitif (doğrusal) yönlü orta düzey bir ilişki gözlemlenirken, Hata yüzdesi, TMH farkı ve KP ölçek puanları ile aralarında anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir (p>0,05). TÖ-KF ölçek puanı ile de Hata yüzdesi, TMH farkı ve KP ölçek puanları arasında da anlamlı bir ilişkiye rastlanılmamıştır.
Sonuç olarak hemşirelerin dikkat düzeylerinin orta düzeyde olduğu, bu doğrultuda sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının desteklenmesi gerektiği, yorgunluk ve tükenmişliklerini minimum düzeye indirgemek için sosyal aktiviteler, gevşeme egzersizleri ve yeteneklere göre hobilerin yapılması için ortam sağlanması gerektiği ve tedavi ve bakım uygulamalarında hasta merkezli anlayışın sağlanması için hizmet içi eğitimlerin planlanması, geri bildirimlerin sağlanması ve ödüllendirme sisteminin yapılması önerilmektedir.

Abstract:
The study was planned as a descriptive-relationship-seeking and cross-sectional research type in order to evaluate the possible relationships between the fatigue and burnout levels of nurses working in shifts and their attention levels.
The universe of the research consisted of 500 nurses working in shifts at the Başakşehir Çam and Sakura City Hospital affiliated to the Ministry of Health, located in the Başakşehir district on the European side of Istanbul. The sample consisted of 210 nurses working in shifts in the hospital's emergency service, general intensive care units, general surgery services and internal medicine services, which have heavy patient circulation. "Nurses' Descriptive Characteristics Data Form", "Fatigue Evaluation Scale (FAS)", "Short Form of Burnout Scale (TS-SF)" and "d2 Attention Test" were used to collect data.
Data analysis, SPSS 23.0 package program was used. Categorical measurements were made as numbers and percentages, and continuous measurements were made as mean and standard deviation (median (median) and minimum-maximum where necessary) statistics. Nurses' Error Percentage was 21.54, Total item-Error Difference was 429.3 and Concentration performance was 183.2 at medium level; While a positive (linear) moderate relationship was observed between the nurses' FAS fatigue scale score and TO-SF scale score, no significant relationship was found between them and the percentage of error, TMH difference and KP scale scores (p>0.05). No significant relationship was found between the TO-SF scale score and the percentage of error, TMH difference and KP scale scores.
As a result, the attention level of nurses is moderate, healthy lifestyle behaviors should be supported in this direction, it is necessary to provide an environment for social activities, relaxation exercises and hobbies according to skills in order to minimize their fatigue and burnout, and to provide a patient-centered understanding in treatment and care practices. It is recommended to plan in-house trainings, provide feedback and make a reward system.