Koronavirüs pandemisinin sağlık çalışanları üzerinde yarattığı korku ve anksiyete düzeyi ve etkileyen faktörler
Fear and anxiety level and affecting factors created by the coronavirus pandemic on healthcare workers
Yazar: MEHMET ORHAN BÜYÜKDİNÇ
Danışman: PROF. DR. AYFER GEMALMAZ
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2022
Konu: Aile Hekimliği = Family Medicine
Dizin: Anksiyete = Anxiety ; COVID 19 = COVID 19 ; Korku = Fear ; Korona virüs enfeksiyonları = Coronavirus enfections ; Korona virüsler = Coronaviridae ; Pandemiler = Pandemics ; Sağlık personeli = Health personnel

Özet:
Giriş: 2019 yılının Aralık ayında ortaya çıkan ve tüm dünyaya yayılan Koronavirüs Pandemisinin başladığı dönemlerde belirsizliklerle dolu olması ve kötü klinik tablolara yol açması toplumda korku ve benzeri ruhsal problemlere neden olmuştur. Bu aşamada ön safhada savaşan sağlık çalışanlarının korku ve anksiyete yaşamaları öngörülebilir bir sonuçtur. Çalışmanın amacı Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi'ndeki sağlık çalışanlarının Covid-19 nedeniyle geliştirdiği korku ve anksiyete düzeyini ve etkileyen faktörleri belirlemekti.
Gereç ve Yöntem: Çalışma 15 Nisan 2021-30 Haziran 2021 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi'nde çalışmakta olan 2141 sağlık çalışanı üzerinde yapıldı. Yapılan güç analizi ile çalışmaya 326 kişi alınması hedeflendi, çalışma tarihleri arasında 391 kişiye ulaşıldı. Katılımcılara, sosyodemografik verilerinin toplanmasının yanı sıra FCV-19S, CAS ve STAI-T uygulandı. Veriler SPSS 22.0 paket programı ile analiz edildi. Grupların karşılaştırılmasında kategorik değişkenler için Ki-kare testi, sayısal değişkenler için Mann Whitney U testi ve ilişki analizi için ise Spearman Korelasyon analizi yapıldı. Ayrıca karıştırıcıları dışlayabilmek için regresyon analizi uygulandı. Çalışmanın yapılabilmesi için gerekli etik kurul izinleri Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurul'undan alındı.
Bulgular: Çalışmaya katılan 391 katılımcının %63,4'ü (s=248) kadın ve yaş ortalaması 35,2±9,2 yıl idi. Katılımcıların %73,4'ünde (s=287) korku düzeyi yüksek saptandı. Ayrıca %98,7'sinde (s=386) Covid-19'a bağlı anksiyete düzeyi düşük bulundu. Daha önceden var olan anksiyete düzeyi yüksek saptanan kişi sayısı ise 223 (%57,0) idi. Yaş, meslekte geçirilen süre ve önceden var olan anksiyete düzeyi arttıkça korku düzeyinin arttığı görüldü. İkili analizlerde anlamlı çıkan yirmi dört değişken regresyon analizine dahil edildi. Covid-19 korku düzeyi erkek cinsiyette kadın cinsiyete göre 0,29 kat, diğer bölümlerde çalışanlarda Temel Tıp Bilimlerinde çalışanlara göre 14,35 kat, Covid semptomu olanlarda olmayanlara göre 2,39 kat, ağır geçirme korkusu olanlarda olmayanlara göre 5,74 kat ve kaygı düzeyi yüksek olanlarda olmayanlara göre 1,06 kat daha yüksek saptandı.
Sonuç: Kadın cinsiyette, Temel Tıp Bilimleri dışındaki bölümlerde çalışanlarda, Covid semptomu yaşayanlarda, yaşadığı korku/stres/anksiyeteyi ağır geçirme korkusu ile açıklayanlarda ve Spielberger Sürekli Kaygı Ölçeği'nden yüksek puan alanlarda yalın Covid-19 korkusu saptandı. Yüksek korku düzeyi saptanan grupların bu tür süreçlerdeki çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve bu gruplara psikolojik destek sağlanması toplumların pandemi sürecinden ciddi düzeyde etkilenmesini önleyecektir. Benzer durumlarda yaşanabilecek zorlukların en kısa sürede giderilmesi adına çalışmaların erken dönemlerde yapılması ve geliştirilmesi sürecin en az zararla atlatılmasına yardımcı olacaktır.
Anahtar Kelimeler: Covid-19 Korkusu, Pandemi, Sağlık Çalışanları, Koronavirüs

Abstract:
Introduction: The fact that the Coronavirus Pandemic, which emerged in December 2019 and spread all over the world, was full of uncertainties and led to bad clinical pictures, caused fear and similar mental problems in the society. At this stage, it is a predictable result that healthcare professionals fighting in the front line experience fear and anxiety. The aim of the study was to determine the level of fear and anxiety developed by healthcare professionals at Aydın Adnan Menderes University Hospital due to Covid-19 and the factors affecting it.  
Materials and Methods: The study was conducted on 2141 healthcare professionals working at Aydın Adnan Menderes University Hospital between April 15, 2021 and June 30, 2021. With the power analysis, it was aimed to include 326 people in the study, 391 people were reached between the dates of the study. In addition to collecting sociodemographic data, FCV-19S, CAS and STAI-T were applied to the participants. The data were analyzed with the SPSS 22.0 package program. Chi-square test for categorical variables, Mann Whitney U test for numerical variables and Spearman Correlation analysis for relationship analysis were used to compare groups. In addition, regression analysis was used to exclude confounders. The ethics committee approvals required for the study were obtained from the Ethics Committee of Aydın Adnan Menderes University Faculty of Medicine Non-Invasive Clinical Research.
Results: Of the 391 participants who participated in the study, 63.4% (n=248) were female and the mean age was 35.2±9.2 years. Fear level was found to be high in 73.4% (n=287) of the participants.  In addition, %98.7 (n=386) patients had a low level of anxiety related to Covid-19. The number of people with high pre-existing anxiety level was 223 (%57.0). It was observed that the level of fear increased as the grief, time spent in the profession and the pre-existing anxiety level increased. Twenty-four variables that were significant in the pairwise analyzes were included in the regression analysis. The level of fear of Covid-19 is 0.29 times higher in male gender compared to female gender, 14.35 times higher in those working at other departments compared to those working in Basic Medical Sciences, 2.39 times higher in those without Covid symptoms compared to those with Covid symptoms, 5.74 times higher in those with fear of experiencing Covid-19 severely compared to those without this fear, and 1.06 times higher in those with high anxiety level compared to those without high anxiety.
Conclusion: Pure fear of Covid-19 was detected in female gender, in those working at departments other than Basic Medical Sciences, in those who experienced Covid symptoms, in those who explained their fear/stress/anxiety with the fear of having a severe illness, and in those who scored high on the Spielberger Trait Anxiety Scale. Improving the working conditions of groups with high levels of fear in such processes and providing psychological support to these groups will prevent societies from being seriously affected by the pandemic process.  In order to eliminate the difficulties that may be experienced in similar situations as soon as possible, conducting and developing studies at the early stages will help eliminate difficulties that may be experienced in similar situations and will help overcome the process with the least damage. 
Keywords: Fear of Covid-19, Pandemic, Healthcare Workers, Coronavirus