Hücre kültürü yöntemiyle bazı yağlı tohumlu bitkilerden biyodizel elde edilmesi
Obtaining biodiesel from cell culture of some oil seedplants
Yazar: ZEYNEP ERGÜN
Danışman: PROF. DR. SAADET BÜYÜKALACA ; DOÇ. DR. HASAN SERİN
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoteknoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Biyoloji = Biology ; Biyoteknoloji = Biotechnology ; Enerji = Energy

Özet:
Bu çalışmada biyodizel ham maddesi olarak kullanılan bazı bitkisel yağların
in vitro koşullar altında çoğaltılması ve bu yağlardan biyodizel üretilmesi
amaçlanmıştır. Bu bağlamda jojoba [Simmondsia chinensis (Link) Schneider], soya
[Glycine max (L.) Merr.] ve kanola (Brassica napus ssp. oleifera L.) bitkilerininin
bazı kısımları eksplant kaynağı olarak kullanılmıştır. Oluşan kallusların renk ve
büyüklük özellikleri ile gelişme ve canlı kalabilme süreleri göz önüne alınarak
çalışmalar jojoba ve soya tohumlarının endosperm eksplantları ile devam etmiştir. In
vitro koşullarda elde edilen endosperm kallusu ve tohum endospermindeki yağ
yüzdeleri sokslet ekstraktörü kullanılarak belirlenmiştir. Elde edilen bu yağların yağ
asidi profilleri GC (Gaz Kromatografisi) tekniği ile kendi aralarında kıyaslanmıştır.
Soya endosperm kalluslarının yağ yüzdesinin tohum endosperminden elde
edilen yağdan düşük bulunması nedeniyle çalışma jojoba endosperm kallusu
üzerinden devam etmiştir. Jojoba tohum endosperm yağı ve jojoba endosperm kallus
yağlarının yakıt özellikleri ölçülmüştür. Ardından elde edilen yağlardan
transesterifikasyon yöntemi yardımıyla biyodizel elde etmiştir. Jojoba endosperm
kalluslarından elde edilen yağın ve bu yağdan transesterifikasyon yöntemiyle elde
edilen biyodizelin yoğunluk, setan sayısı, CFPP (soğuk filtre tıkanma noktası), alt ısıl
değer, kinematik viskozite, alevlenme noktası ve serbest asit içeriği özellikleri
incelenmiştir. In vitro koşullarda üretilen yağ ile tohum endosperm yağı ve bu
yağların kullanılmasıyla üretilen biyodizeller kendi aralarında kalite bakımından
kıyaslanmış ve in vitro koşullarda üretilen jojoba endosperm kallus yağından üretilen
biyodizelin yakıt kalitesi açısından tohum endosperminden elde edilen biyodizel ile
benzer özelliklere sahip olduğu ortaya konulmuştur.
Anahtar Kelimeler: Biyodizel, bitki doku kültürü, biyoteknoloji, soya, jojoba.

Abstract:
In this study it was purposed that in vitro augmentation of some vegetable oil
cells which are used as biodiesel raw material and production of biodiesel from this
cells. In this context some parts of jojoba [Simmondsia chinensis (Link) Schneider],
soya [Glycine max (L.) Merr.] and canola (Brassica napus ssp. oleifera L.) seeds
used as explant material. Then the study proceeded with endosperm explants of
jojoba and soya seeds due to their color and size properties and growing and survival
durations of generated calluses. Oil rates of endosperm callus which was obtained in
in vitro conditions and seed endosperm were determined through soxhlet extractor.
The fatty acid profiles of these oils compared by the help of GC (Gas
Chromatography) techniques.
According to the low oil percentage rate of soya endosperm callus than seed
endosperm, the study focused on jojoba endosperm callus. The fuel properties of
jojoba seed endosperm oil and jojoba endosperm callus oil were measured. Then
biodiesel were produced through transesterification from the generated oil. Density,
setan number, CFPP (cold filter plugging point), lower heating value, kinematic
viscosity, flash point and free acid content specifications of the oil extracted from
jojoba endosperm callus and the biodiesel obtained from this oil via
transesterification were investigated and finally it is observed that they have similar
characteristics.
Key Words: Biodiesel, plant tissue culture, biotechnology, soybean, jojoba.