Alt ekstremite amputelerinde bel sağlığı eğitimi
Back health education in lower limb amputees
Yazar: BAHAR ANAFOROĞLU
Danışman: PROF. DR. FATİH ERBAHÇECİ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Protez-Ortez-Biyomekanik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Sağlık Eğitimi = Health Education

Özet:
Bu çalışmaalt ekstremite amputelerinde mekanik bel ağrısına bağlı olarak ortaya çıkan sorunlarınsaptanması; doğru postür ve egzersiz alışkanlığının kazandırılması; fiziksel, psikolojikuygunluk ve fonksiyonel yetersizlik düzeylerinin geliştirilmesi ve bel sağlığını korumabilincini hedefleyen, bel sağlığı eğitim uygulamalarının etkinliğinin belirlenmesi amacıylayapılmıştır. Çalışmaya yaşları 18-50 arası, mekanik bel ağrılı 40 unilateral diz üstü amputedahil edilmiştir. Olgular 2 eşit gruba ayrılmıştır. Grup I'e 10 seanslık bel sağlığı eğitimikapsamında kas kuvveti, esneklik ve vertebral kolonun mobilitesini artırmayı amaçlayanegzersiz programı uygulanmıştır. Grup II'ye bel sağlığı eğitim programındaki bilgilerikapsayan kitapçık verilmiştir. Değerlendirmeler; yürüyüş ve postür analizi, esneklik ölçümleriile kısalık ve kas testleri parametrelerini kapsamış, ayrıca ağrı, Vizüel Analog Skalası (VAS);fonksiyonel yetersizlik, Oswestry Fonksiyonel Yetersizlik Skalası ve psikolojik durum, BeckDepresyon Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Ölçümler başlangıç ve başlangıçtan sonraki 1. ve 3.aylarda tekrarlanmıştır. Bir ay sonra, Grup I'de ağrı, fonksiyonel yetersizlik, psikolojikdurum, esneklik, kas kısalıkları ve yürüyüş parametrelerinde düzelme olduğu tespit edilmiş(p<0,05), Grup II'de ise anlamlı bir değişiklik gözlemlenmemiştir. Üç ay sonra, her iki gruptaağrı, fonksiyonel yetersizlik, psikolojik durum, esneklik değerlendirmelerinde, Grup I'de isepostüral hatalar, yürüyüş parametreleri, kas kuvveti ve kısalıklarında anlamlı derecededüzelme olduğu görülmüştür (p<0,05). ki grup karşılaştırıldığında parametrelerdeki farkGrup I lehine anlamlı bulunmuştur (p<0,05). Sonuçlar bel sağlığı eğitim programının buçalışmada kas kuvveti, esneklik ve fonksiyonel kapasiteyi artırdığını ve kas kısalıklarınıazalttığını göstermiştir. Bu program ile olguların postür ve yürüyüş bozukluklarında düzelme,ağrılarında azalma ve psikolojik durumlarında iyileşme tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Mekanik Bel Ağrısı, Egzersiz, Eğitim, Alt Ekstremite Amputeleri

Abstract:
ABSTRACTAnaforoglu, B., Back Health Education In Lower Limb Amputees, Master Theses,Health science Institute, Prosthetics-Orthotics and Biomechanics Program, HacettepeUniversity, Ankara, 2006. This study was performed to determine the problems caused bymechanical low back pain and to ensure the correct posture and exercise habits, to improvepsychological, functional and physical fitness, to teach how to protect the back health in lowerlimb amputees with mechanical low back pain. Forty unilateral above knee amputees (18-50years old) with mechanical low back pain participated in this study. Subjects were equallydivided into two groups. Group I underwent 10-session back health education and exerciseprogram to increase flexibility, muscular strength and the mobility of the vertebral column. Abooklet including back health education and exercise program was given to the Group II. Inthe initial evaluation, posture and gait analysis and muscle shortness test were performed, andmuscular strength and flexibility and pain perception by Visual Analog Scale (VAS) weremeasured. Functional disability by Oswestry Disability Questionnaire and psychologicalstatus by Beck Depression Inventory were determined. These measurements were repeated in1 and 3 months after the initial evaluation. After one month, pain perception, psychologicalstatus, functional disability, muscle shortness, flexibility and gait parameters weresignificantly improved in Group I (p<0.05). In Group II there was significant difference inany of these measured parameters (p>0.05). After three months, in both groups painperception, psychological status, functional disability and trunk flexibility; only in Group Ipostural defects, gait parameters, muscle strength and shortness improvements were observed(p<0.05). When two groups were compared a significant difference in the changes ofmeasured parameters in favor of Group I was found. These results showed that back educationand exercise program used in this study increased muscular strength, flexibility and functionalcapacity. In addition this program decreased pain perception and muscle shortness; improvedpsychological status, gait and postural defects.Key Words: Mechanical Low Back Pain, Exercise, Education, Lower Limb Amputees