Somut-Yarı Somut (Temsili)- Soyut Yaklaşımlı Matematik Programının çocukların matematik becerileri ile öğretmen bilgi ve uygulamalarına etkisi
The effect of Concrete- Representational- Abstract (CRA) approach on children's mathematics skills and teachers' knowledge and practices
Yazar: FEYZA AYDIN BÖLÜKBAŞ
Danışman: PROF. DR. İLKAY ULUTAŞ
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı / Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Okul öncesi dönem çocukları için Somut-Yarı Somut (Temsili)-Soyut Yaklaşımlı Matematik Programı'nın çocukların matematik becerileri ile öğretmen bilgi ve uygulamalarına etkisini incelemek amacıyla gerçekleştirilen bu çalışma nicel ve nitel yöntemlerin bir arada kullanıldığı karma modelde tasarlanmıştır. Araştırmanın nicel boyutu yarı deneysel desen, nitel boyutu durum çalışması olarak planlanmıştır. Çalışma grubunu 2022-2023 öğretim yılında Aksaray il merkezindeki okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden 32 çocuk (deney=16; kontrol=16) ve öğretmenleri oluşturmuştur. Çalışma grubunu amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme ile belirlenmiştir. Çocukların aritmetik becerilerine ilişkin veriler "Güncellenmiş Erken Aritmetik Testi'', ileri matematik becerilerine ilişkin veriler "Okul Öncesi Dönem Çocukları İçin İleri Matematik Becerileri Testi'' ile toplanmıştır. Öğretmenlerin verileri ise ''Matematiğe İlişkin Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği'' ile elde edilmiştir. Ayrıca nitel verileri elde etmek için "Öğretmen Görüşme Formu'' ve "Araştırmacı Günlükleri'' kullanılmıştır. Araştırma kapsamında öncelikle "Okul Öncesi Dönem Çocukları İçin İleri Matematik Becerileri Testi'' geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Testi geliştirdikten sonra Somut-Yarı Somut (Temsili)-Soyut Yaklaşımlı Matematik Programı'nın kuramsal temelleri oluşturulmuş ve 24 etkinlik hazırlanarak pilot uygulama ile etkinliklerin uygulanabilirliği test edilmiştir. Program uygulanmadan önce deney grubu öğretmenine eğitim verilmiş, araştırmacı rehberliğinde 12 hafta süresince haftada iki gün sınıfındaki çocuklara etkinlikleri uygulaması sağlanmıştır. Programın etkilerini incelemek amacıyla uygulama öncesi ve sonrasında çocukların matematik becerileri ve öğretmenlerin pedagojik alan bilgisi ile ilgili veriler toplanmıştır.  Program süresince öğretmene rehberlik yapılmış, uygulamalar gözlenerek kayıtlar alınmış, uygulama sonrası değerlendirmeleri yapılmıştır. Araştırma sonucunda Somut-Yarı Somut (Temsili)-Soyut Yaklaşımlı Matematik Programı alan çocukların erken matematik becerileri ve ileri matematik becerilerinde anlamlı düzeyde artış olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca deney grubu öğretmeninin pedagojik alan bilgisinin program sonrasında artış gösterdiği belirlenmiştir. Araştırma kapsamında öğretmenle yapılan görüşmeden ve araştırmacı günlüğünden elde edilen nitel bulguların nicel bulguları desteklediği görülmüştür.

Abstract:
This study, which was conducted to examine the effects of the Concrete-Representational-Abstract (CRA) Approach on children's mathematical skills and teachers' knowledge and practices, was designed in a mixed model in which quantitative and qualitative methods were used together. The quantitative dimension of the research was planned as a quasi-experimental design, and the qualitative dimension was planned as a case study. The study group consisted of 32 children (experiment = 16; control = 16) and their teachers attending pre-school education institutions in Aksaray city center in the 2022-2023 academic year. The study group was determined by criterion sampling, one of the purposeful sampling methods. Data on children's arithmetic skills were collected with the "Updated Early Arithmetic Test", and data on advanced mathematics skills were collected with the "Advanced Mathematics Skills Test for Preschool Children". Teachers' data were obtained with the "Pedagogical Content Knowledge Scale on Mathematics". Additionally, "Teacher Interview Form" and "Researcher Diaries" were used to obtain qualitative data. Within the scope of the research, firstly, validity and reliability studies of the "Advanced Mathematics Skills Test for Preschool Children" were conducted. After developing the test, the theoretical foundations of the Concrete- Representational-Abstract Approach Mathematics Program were created and 24 activities were prepared, and the applicability of the activities was tested with a pilot application. Before the program was implemented, the experimental group teacher was given training, and under the guidance of the researcher, she was allowed to apply the activities to the children in her class two days a week for 12 weeks. In order to examine the effects of the program, data on children's mathematical skills and teachers' pedagogical content knowledge were collected before and after the application. During the program, the teacher was guided, the practices were observed, and records were taken, and post-application evaluations were made. As a result of the research, it was determined that there was a significant increase in the early mathematics skills and advanced mathematics skills of children who received the Concrete- Representational-Abstract Approach Mathematics Program. It was also determined that the pedagogical content knowledge of the experimental group teacher increased after the program. The qualitative findings obtained from the interview with the teacher and the researcher's diary supported the quantitative findings.