Okul öncesi öğretmenlerinin örgütsel mutluluğu
Organizational happiness of preschool teachers
Yazar: NİLÜFER ERTARAKÇI
Danışman: DOÇ. DR. BERTAN AKYOL
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitim Yönetimi, Teftişi, Planlaması ve Ekonomisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Erken çocuk eğitimi = Early child education ; Okul öncesi öğretmenler = Preschool teachers ; Çocuk-okul öncesi =   ; Örgütsel mutluluk = Organizational happiness ; Öznel mutluluk = Subjective happiness

Özet:
Mutluluk, bireylerin yaşamlarını bilişsel ve duyuşsal yönden değerlendirmeleridir.
Kişilerin mutluluğunu etkileyen önemli faktörlerden birisi de iş hayatıdır. Kişi, hayatının
büyük bir kısmını, çalıştığı örgütte, çalışma arkadaşlarıyla geçirmektedir Sadece iş hayatı,
bir insanı mutlu etmeyebilir, ama kişi iş hayatında mutsuzsa özel hayatında da gerçek bir
mutluluk yaşayamaz.
Okul öncesi eğitim kurumlarında örgütsel mutluluk konusu önemli bir kavramdır.
Çünkü okul öncesi öğretmenlerinin örgütsel mutluluğu daha fazla olumlu duygu, daha az
olumsuz duygu ve potansiyellerini gerçekleştirebilmeleri demektir. Bu öğretmenler küçük
yaş grubundaki çocuklarla daha fazla etkileşim halindedir. Bu yaş grubundaki çocuklar,
duygusal anlamda öğretmenlerinden daha fazla etkilenmekte ve genelde aile ve ev
ortamından ilk kez dışarı çıktıkları için öğretmenlerini kendilerine rol model olarak
seçmekte ve onların davranışlarını içselleştirerek taklit etme eğilimine girmektedirler. Bu
bağlamda okul öncesi eğitim dönemi için "mutlu öğretmenler mutlu çocuklar" denilebilir
Bu araştırmanın amacı, 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Aydın ili Efeler
ilçesindeki okul öncesi öğretmenlerinin mutluluk algılarını ve görüşlerini ortaya koymaktır.
Karma yöntemle yürütülen araştırmanın nicel boyutunda araştırma evrenini; 2020-2021
eğitim-öğretim yılında Aydın ili Efeler ilçesindeki bağımsız anaokullarında, ilkokulların
bünyesindeki anasınıflarında ve kız meslek lisesi bünyesindeki uygulama anaokullarında
görev yapmakta olan okul öncesi öğretmenlerinden oluşturmaktadır. Araştırmanın nitel
boyutundaki çalışma grubunu altı okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Bu
öğretmenlerden iki okul öncesi öğretmeni özel okulda, dört okul öncesi öğretmeni ise devlet
okulunda çalışmaktadır. Özel okulda çalışan öğretmenlerden biri özel ilkokulda diğeri özel
anaokulunda çalışmaktadır. Devlet okulunda çalışan öğretmenler ise ilkokul, anaokulu, köy
ilkokulu ve uygulama anasınıfında çalışan okul öncesi öğretmenlerinden oluşmaktadır.
Araştırmada nicel verilerin toplanmasının ve analizinin ardından elde edilen
sonuçları açıklamak amacıyla nitel veriler toplanıp analiz edilmiştir. Nicel verilerin
toplanmasında; Demo ve Paschoal (2013) tarafından geliştirilen ve Arslan ve Polat (2017)
tarafından Türkçe'ye uyarlanan Örgütsel Mutluluk Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada nitel
verilerin toplanmasında, araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme
formu uygulanmıştır. Okul öncesi öğretmenlerine örgütsel mutlulukla ilgili 9 soru
sorulmuştur. Araştırmada nicel verilerin istatistiksel analizleri, SPSS programında
parametrik olmayan fark test, t testi ve ANOVA kullanılarak yapılmış; nitel verilen
analizinde ise içerik analizi kullanılmıştır.
Araştırma sonuçlarına göre, öğretmenlerin olumlu duygular boyutu puan ortalaması
orta düzeyde, olumsuz duygular boyutu puan ortalaması düşük düzeyde, potansiyelin
gerçekleştirilmesi boyutu puan ortalaması yüksek düzeyde, genel örgütsel mutluluk algı
düzeyinin ise yüksek olduğu tespit edilmiştir. Araştırmada, okul öncesi öğretmenlerinin
medeni durum, eğitim durumu, okuldaki görev süresi, örgüt yapısı değişkenlerine göre
örgütsel mutluluk düzeylerinin değişmediği; kurum türü, yaş ve mesleki kıdem
değişkenlerine göre ise örgütsel mutluluk düzeylerinin anlamlı düzeyde farklılaştığı ortaya
çıkmıştır. Bununla birlikte okul öncesi öğretmenlerini çalışma koşullarının ve ekonomik
koşullarının mutlu etmediği; çocuklarla birlikte olmalarının, onların hayatlarına
dokunmalarının, ilerlemelerini ve değişimlerini görmenin mutlu ettiği tespit edilmiştir. Okul
öncesi öğretmenlerin mutluluk düzeylerinin yüksek olduğu, bu durumun çocukları
sevmeleri, çocuklarla birlikte olmaları, onların hayatlarına dokunmaları ve ilerlemelerini
görmelerinden kaynaklandığı belirlenmiştir. Bulgulara göre, okul idarecilerinin,
öğretmenlerin düşüncelerinin okulun yönetimi adına değerli olduğunu onlara hissettirmesi,
sınıflara yardımcı personel desteği sağlanması, sınıf öğrenci sayılarının azaltılması, okul
öncesi öğretmenlerine teneffüs hakkı verilmesi ve okul öncesi öğretmenlerinin ekonomik
koşullarının iyileştirilmesi okul öncesi öğretmenlerin örgütsel mutluluk düzeylerini artırmak
için yapılabilecek öneriler arasında sıralanabilir.

ANAHTAR SÖZCÜKLER: Mutluluk, Okul Öncesi Öğretmeni, Okul Öncesi, Örgütsel Mutluluk.

Abstract:
Happiness is individuals' cognitive and emotional evaluation of their lives. One of
the important factors affecting the happiness of people is business life. A person spends
most of his/her life in the organization where he works, with his/her colleagues. Only
business life may not make a person happy, but if a person is unhappy in his/her business
life, he cannot experience real happiness in his/her private life.
Organizational happiness is an important concept in pre-school education
institutions. Because the organizational happiness of preschool teachers means more
positive emotions, less negative emotions, and being able to realize their potential. These
teachers interact more with younger children. Children in this age group are more
emotionally affected by their teachers and generally choose their teachers as role models for
them because they are out of the family and home environment for the first time, and they
tend to imitate their behaviors by internalizing them. In this context, it can be said that
"happy teachers, happy children" for the preschool education period.
The aim of this research is to reveal the happiness perceptions and opinions of
preschool teachers in the Aydın province Efeler district in the 2020-2021 academic year.
The research population in the quantitative dimension of the research conducted with the
mixed method; It consists of pre-school teachers who work in independent kindergartens,
kindergartens within primary schools, and practice kindergartens within the scope of girls'
vocational high schools in the 2020-2021 academic year in Aydın province Efeler district.
The study group in the qualitative dimension of the research consists of six preschool
teachers. Two of these teachers work in a private school, and four of them work in a public
school. One of the teachers working in a private school works in a private primary school
and the other in a private kindergarten. Teachers working in public schools consist of preschool teachers working in primary school, kindergarten, village primary school, and practice kindergarten class.
In the research, qualitative data were collected and analyzed in order to explain the
results obtained after the collection and analysis of quantitative data. In the collection of
quantitative data; The Organizational Happiness Scale developed by Demo and Paschoal
(2013) and adapted into Turkish by Arslan and Polat (2017) was used. In the study, a semistructured interview form developed by the researcher was used in the collection of
qualitative data. Preschool teachers were asked 9 questions about organizational happiness.
Statistical analyzes of quantitative data in the study were made using the non-parametric
difference test, t test, and ANOVA in SPSS program; in the qualitative data analysis,
content analysis was used. According to the results of the research, it was determined that
the teachers' positive emotions dimension average score was moderate, negative emotions
dimension average score was low, potential realization dimension average score was high,
and general organizational happiness perception level was high. In the study, it was found
that the organizational happiness levels of preschool teachers did not change according to
the variables of marital status, educational status, tenure at school, and organizational
structure; It was found that organizational happiness levels differed significantly according
to the type of institution, age and professional seniority variables. On the other hand,
working conditions and economic conditions do not make preschool teachers happy; It has
been determined that being with children, touching their lives, seeing their progress and
changes makes them happy. It has been determined that the happiness levels of preschool
teachers are high, and this is due to their love for children, being with children, touching
their lives, and seeing their progress. According to the findings, to make teachers feel that
their thoughts are valuable to the school administration, provide support staff to the classes,
reduce the number of class students, give preschool teachers the right to recess, and improve
the economic conditions of preschool teachers can be listed among the suggestions that can
be made to increase the organizational happiness levels of preschool teachers.

KEY WORDS: Happiness, Preschool Teacher, Preschool, Organizational Happiness.