İzmir ili (Ege Denizi)'nde ağ kafes işletmeleri civarında yapılan balıkçılık üzerine araştırmalar
Investigations on fisheries being made in near fish farms of İzmir province (Aegean Sea)
Yazar: OKAN ERTOSLUK
Danışman: DOÇ. DR. OKAN AKYOL
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Avlama ve İşleme Teknolojisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
İzmir İli'nde akuakültür, son yirmi yıldır önemli ölçüde büyümüş, önemli bir ekonomik iş sahasıdır. Bununla birlikte, Türkiye'de akuakültürün ekolojik ve sosyal etkileri oldukça yeni bir konudur. Bu nedenle bu konu, akuakültür ve kıyı balıkçılığı arasındaki tartışmaların bazı ilk ayrıntılı sonuçlarını vermek için araştırılmıştır. Bu çalışma, 2004?2007 yılları arasında İzmir İli'nde rastgele seçilmiş 21 balık çiftliğinde anket ve gözlemler yapılarak yürütülmüştür. Bu çalışmada, hem yetiştiriciler hem de küçük ölçekli balıkçılar tarafından yapılan balıkçılık, akuakültür ve balıkçılık arasındaki bazı çatışmalar, bazı biyo-ekolojik etkiler (örneğin, fok ve lüfer saldırıları), balıkçı ve yetiştiricilerin sorunları, yüzer kafes altındaki hedef türler ve balık çeşitliliği, tuzaklarla ve uzatma ağlarıyla yakalanan balık türleri ve miktarları, balık çiftliklerinde ve civarında kullanılan av araçlarının teknik özellikleri incelenmiştir.Kafes civarında avcılık yapan kıyı balıkçılarından, 5 adedi sade diğerleri fanyalı olmak üzere toplam 13 değişik tipte uzatma ağı, 7 tip paragat ve 2 tip kalamar oltası tanımlanmıştır. Bu takımların teknik özellikleri FAO kataloğuna göre çizilmiştir.Kıyı kafes çiftlikleri pelajik ve demersal balıkların büyük çoğunluğunu civarına toplamaktadır. Bu çalışmada 21 kıyı kafes işletmesi yaklaşık 29 hektar alana yerleşmiştir ve kafesler civarında yaklaşık 1160 ton doğa balığının toplandığı tahmin edilmiştir. Kafesler civarından toplam 31 tür balık ve 4 tür omurgasız tanımlanmıştır. Mugilidae familyası 2004 yılında çiftliklerden en yoğun avlanan balıklar olmuştur. 2005?2007 yılları arasında kupes (Boops boops) birinci sırayı almıştır.Çiftlik balıkçıları 2004 ve 2007 yılları arasında tuzak ve ağ kullanarak toplam 106 ton balık yakalamışlardır. Yakalanan kefaller (Mugil spp.), sarpa (Sarpa salpa), çipura (Sparus aurata), mırmır (Lithognathus mormyrus), kupes (Boops boops), karagöz (Diplodus vulgaris) ve ısparozun (Diplodus annularis) çatal boy ve ağırlık ortalamaları sırasıyla; 30 ± 0,79 cm / 417,8 ± 24,9 g, 20,9 ± 0,47 cm / 217,6 ± 12,4 g, 23,6 ± 0,80 cm / 341,3 ± 32,8 g, 22,6 ± 0,78 cm / 213 ± 14,3 g, 20,7 ± 0,18 cm / 168,9 ± 3 g, 18,4 ± 0,58 cm / 138,2 ± 10,4 g ve 14,6 ± 0,14 cm / 79 ± 1,1 g olarak bulunmuştur.

Abstract:
Aquaculture for marine fish in Izmir Province is an important economic sector and has expanded significantly during two last decades. However, the ecological and social effects of the aquaculture in Turkey are fairly a new subject. So, this subject was studied in order to give some first comprehensive results of conflicts between aquaculture and coastal fisheries. This research was carried out by questionnaire and personal observations in 21 fish farms, randomly chosen, in Izmir Province between 2004 and 2007. In this study, fishing by both fish farmers and artisanal fishers, some conflicts between aquaculture and fisheries, some bio-ecological impacts (for instance, seal and bluefish attacks), problems of fishers and fish farmers, target fishes and fish diversities under the floating cages, fish samples and amount of fish which is caught by traps and gillnets, technical characteristics of fishing gears which is used in or out of fish farms were investigated.A total of 13 various set nets of which 5 gill nets and the others trammel nets and 7 long lines, and 2 hand lines for squids were identified from artisanal fisheries in near fish farms. Technical characteristics of these gears were drawn according to the FAO catalogue.Coastal sea cage farms aggregate large concentrations of pelagic and demersal fish. In this study, 21 coastal sea-cage farms were deployed about 29 hectares area and it estimated that the about 1160 tons wild fish were aggregated near the cages. A total of 31 finfish and 4 invertebrate species were identified from the near of cages. Mugilidae family was the most abundant species from the fishing in the farms in 2004, and then bogues (Boops boops) were got to first rank between 2005 and 2007.Fish farmers were totally caught 106 tons fish from 2004 to 2007 by using fishing traps and set nets. The mean fork lengths and weights of grey mullets (Mugil spp.), salema (Sarpa salpa), gilthead sea bream (Sparus aurata), striped sea bream (Lithognathus mormyrus), bogue (Boops boops), common two-banded sea bream (Diplodus vulgaris) and annular sea bream (Diplodus annularis) were found as 30 ± 0.79 cm / 417.8 ± 24.9 g, 20.9 ± 0.47 cm / 217.6 ± 12.4 g, 23.6 ± 0.80 cm / 341.3 ± 32.8 g, 22.6 ± 0.78 cm / 213 ± 14.3 g, 20.7 ± 0.18 cm / 168.9 ± 3 g, 18.4 ± 0.58 cm / 138.2 ± 10.4 g and 14.6 ± 0.14 cm / 79 ± 1.1 g, respectively.