Karakoyunlu dönemi imar faaliyetleri
Architecture of qara Qoyunlu period
Yazar: HACER BANU PAŞALIOĞLU KONYAR
Danışman: PROF. DR. ARA ALTUN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2004
Konu: Sanat Tarihi = Art History
Dizin: Karakoyunlular = Karakoyunlus ; Mimari = Architectural ; Süsleme sanatı = Decorative art ; Süslemeler = Ornamentations ; Tarihi yapılar = Historic structures ; Yapılar = Buildings ; İmar = Reconstruction

Özet:
oz 15. yüzyıl boyunca Doğu Anadolu, İran ve Azerbaycan coğrafyasına hakim olan Karakoyunlular ile ilgili bugüne kadar yapılanlar, tarih araştırmaları üzerinde yoğunlaşmıştır. Var olan tarihi kaynakların bir kısmının günümüz Türkçesine çevrilmesi de bu dönem ile ilgili yapılan bir diğer çalışmadır. Ancak Karakoyunlu devletinin sanatı üzerine bugüne kadar yeterince değinilmemiştir. Yapılar, bazı makaleler ve sanat tarihi kitaplarında yapılar dağınık şekilde yer alırlar. Bölgede arkeolojik kazıların henüz yeterli sayıya ulaşmamış olması, bu dönemin aydınlatılmasında karşılaşılan en büyük problemdir. Bu çalışma ile Karakoyunlu döneminin mimari envanteri çıkartılmaya çalışılmıştır. Fakat tezin asıl amacı, bu dönemde yapılmış olan yapılardan yola çıkarak, dönemin mimarlık anlayışını ortaya koymak, bu dönem sanat ortamını açıklayabilmek olmuştur. Bu nedenle kütüphane araştırmalarının yanı sıra bölgeye yapılan inceleme gezileri ile yapılar yerinde görülmeye çalışılmıştır. Plan ve süsleme programları üzerinde yoğunlaşılarak, dönem sanatı olarak isimlendirilebilecek bir kavram olup olmadığı araştırılmıştır. Sonuç olarak, Karakoyunlu dönemine ait üç cami on kümbet, bir saray tesbit edilmiş ve bir camide de onarım yaptıkları anlaşılmıştır. Dönemin mimarlık faaliyetlerinin bu kadarla sınırlı olamayacağı düşünüldüğünden, yapıların günümüze ulaşmadığı düşüncesi hakim olmuştur. İkinci etken de Karakoyunluların var olan yapılan kullanmış olma ihtimalleri olarak görünmüştür. m

Abstract:
ABSTRACT The investigations about Qara Qoyunlu whom dominates eastern Anatolia, Iran and Azerbaycan during the 15th century are mostly on their history. Another thing has been done for that period is to translate the historical source which contains an informations about Qara Qoyunlu. Unfortunately their artistic manner did not put account. Constructions made by Qara Qoyunlu are just mentioned by researchers. And it is hardly find the articles because they are dispersed to different periodicals and books. The hardest part of understanding the consept of the 15th century is lack of archaeological data. Excavations are mostly focus on pre-historic and iron age period civilations. Only and lately a few restorations are held just by Turkish goverment. That is why I tried to list the architectural inventory of Qara Qoyunlu. But my main goal is to state the artistic manner of the geography with the help of Qara Qoyunlu's architecture. That is why I traveled the region several times to investigate the architectures. Consequently I found three mosques, ten mouseleums and one palace. Another mosque is repaired and used during the time of Qara Qoyunlu. But surely the architectural activity is not limited to these buildings. Either they are vanished or as I think Qara Qoyunlu mostly used the buildings (but mouseleums) which done by before them. IV