Okul öncesi çağda ebeveynlerin ve eğitimcilerin çocuk ihmal ve istismarına yönelik farkındalıkları ve tutumu
Awareness and attitudes of parents and educators toward abuse and neglect of preschool children
Yazar: FATMANUR AKSOY
Danışman: PROF. DR. GÜLŞEN BÜYÜKŞAHİN
Adıyaman Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı /  Eğitim Bilimleri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Ana-baba tutumu = Parents attitude ; Çocuk ihmali = Child negligence ; Çocuk istismarı = Child abuse

Özet:
Bu araştırmanın amacı; okul öncesi çağdaki çocukların ebeveynlerinin ve okul öncesi öğretmenlerinin ihmal ve istismara ilişkin farkındalık ve tutumlarının incelenmesidir. Bu amaçla birlikte cinsiyet, yaş, sosyo-ekonomik düzeyi, medeni durumu, eğitim düzeyi, ihmal ve istismara yönelik bilgi ve eğitim alma, eğitimciler için mesleki tecrübe, ebeveynler için çocuk sayısı ve ebeveyn tutumları değişkenleri ile çocuk ihmal ve istismarına yönelik farkındalık arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Bu araştırmada veri toplamak amacıyla Kişisel Bilgi Formu, Ebeveyn Tutum Ölçeği (Karabulut Demir ve Şendil, 2008: 16) ve Ebeveynlerin Çocuk İhmali ve İstismarı Farkındalık Ölçeği (Ünal ve Boz, 2020: 22) kullanılmıştır. Ayrıca ihmal ve istismara yönelik farkındalık ve tutumlara ilişkin ebeveynlerin ve eğitimcilerin görüşleri birlikte incelenmiştir. Araştırmanın evreni Güneydoğu Anadolu Bölgesi olarak belirlenmiş olup araştırmanın örneklemini basit seçkisiz yöntem ile ankete katılan 298 ebeveyn ve 296 okul öncesi öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada toplanan verilerin istatiksel analizleri için IBM SPSS 29.0 programı kullanılarak veri analizi için bağımsız gruplar t testi, anova, pearson korelasyon ve regresyon analizi uygulanmıştır. Araştırmada saptanan sonuçlar özetle: kadınların erkeklerden daha çok demokratik tutumda ve çocuk ihmali ve istismarı farkındalık düzeylerinin daha yüksek olduğu görülmüştür. İhmal ve istismara yönelik eğitim sahibi olmayanların aşırı koruyucu tutum puan ortalamalarının daha yüksek olduğu görülmüştür. Ebeveynlerin yaşı büyüdükçe demokratik tutumdan uzaklaşarak otoriter tutumu benimsemiş oldukları görülür. Aşırı koruyucu tutuma sahip olanların düşük ekonomik düzeyde oldukları saptanmıştır. Daha az çocuğa sahip olan ebeveynlerin daha demokratik tutuma sahip olduğu görülmektedir. Mesleki tecrübe arttıkça aşırı koruyucu tutumdan izin verici tutuma geçiş olduğu sonucuna varılabilir.

Abstract:
The purpose of this research is to examine the awareness and attitudes of parents and preschool teachers towards neglect and abuse of preschool children. For this purpose, the study aims to examine the relationship between gender, age, economic level, marital status, education level, knowledge and training on neglect and abuse, professional experience for educators, number of children for parents and different attitudes and awareness of child neglect and abuse. In the data collection phase of this study, the Personal Information Form, which includes information on demographic characteristics such as gender, socioeconomic status, number of children, and education level, the Parental Attitude Scale (Demir ve Şendil, 2008: 16), and the Parental Awareness of Child Abuse and Neglect Scale (Ünal ve Boz, 2020: 22) were used. In addition, it is thought that awareness and attitudes towards neglect and abuse will contribute to the literature by examining parents and educators together. The population of the study was determined as the Southeastern Anatolia region and it was aimed that preschool teachers and parents with children aged 3-6 years would participate in the study. The sample of the study consisted of 298 parents and 296 preschool teachers who participated in the survey. Statistical analysis of the data collected in the study was conducted using IBM SPSS 29.0. Data analysis included independent sample T test, ANOVA, Pearson correlation, and regression analysis. The study results are summarized: It has been observed that women have more democratic attitudes and higher levels of awareness of child neglect and abuse than men. It was observed that the average overprotective attitude scores of those who did not have training regarding neglect and abuse were higher. It is seen that as parents grow older, they move away from the democratic attitude and adopt an authoritarian attitude. It has been determined that those with overly protective attitudes are at low economic levels. It seems that parents with fewer children have more democratic attitudes. It can be concluded that as professional experience increases, there is a transition from an overprotective attitude to a permissive attitude.