İşletme ortaklıklarının sürdürülebilirliğinde iş etiğinin etkisi: Trabzon örneği
Influence of business ethics on the sustainability of business partnerships: The example of Trabzon
Yazar: EMEL İŞTAR
Danışman: PROF. DR. SEDAT MURAT
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2014
Konu: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri = Labour Economics and Industrial Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Aile işletmeleri = Family enterprises ; Etik = Ethics ; Ortak girişimler = Joint ventures ; Ortaklık = Partnership ; Sürdürülebilirlik = Sustainability ; İş ahlakı = Business ethic ; İşletmeler = Businesses

Özet:
İşletme ortaklıklarının sürdürülmesinde maddi unsurlar kadar manevi unsurlara da ihtiyaç bulunmaktadır. Manevi unsurların başında işletmenin tüm paydaşları ile iş etiğine uygun davranışlar geliştirmesi gelmektedir. Etik değerler, işletme ortaklıklarında bireylerin birbirleri ile uyumlu, kardeşçe bir ilişki ve etkileşim süreci yaşamalarını sağlamaktadır. İş etiğine uygun ortaklıkların, bu anlayışlarıyla  pazardaki yerini sağlamlaştırdıkları ve varlığını uzun yıllar devam ettirdikleri görülmektedir. Bu çalışmanın amacı, ortaklıkların sürdürülebilirliğinde iş etiğinin etkisini ortaya koymaktır. Ayrıca, çalışmadan elde edilecek sonuçların iş etiği bilincini geliştirerek sürdürülebilir ortaklıkların inşa edilmesinde yol gösterici olması hedeflenmektedir.
Çalışmada iş etiği ve sürdürülebilir ortaklık düzeyi arasındaki ilişkiyi ölçmek için anket kullanılmıştır. Çalışmanın örneklemini 290 şirket ortağı ve 191 çalışan oluşturmaktadır. Anketlerden elde edilen veriler faktör analizine tabi tutulmuş, ortaya çıkan faktörlerin birbiri ile ilişkisi regresyon analizi aracılığı ile incelenmiştir. Çalışmada ayrıca, 5 şirket ortağı ile derinlemesine görüşme yöntemi kullanılarak nitel araştırma gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma ile ortakların ortaklık fikrine bakışları, iş etiğinin kendilerine ne anlam ifade ettiği, şirketlerinin sürdürülebilirliklerini nasıl sağladıkları ve ne tür sorunlar yaşadıklarına dair bilgiler alınmıştır. Sonuçta, ilişkisel sürdürülebilirliği en fazla etkileyen iş etiği boyutunun, ortaklara karşı olan etik tutumlar olduğu ortaya çıkmıştır. Ekonomik sürdürülebilirliği en fazla etkileyen iş etiği boyutunun ise, çevreye karşı olan etik tutumlar olduğu sonucuna varılmıştır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, iş etiğine yönelik tutumların, işletme ortaklıklarının sürdürülebilirliği üzerinde önemli rol oynadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Ortaklık, etik, iş etiği, aile şirketleri, sürdürülebilir ortaklık.

Abstract:
Moral as well as material elements are needed for the continuation of business partnerships. The principal moral element for a business in this respect is that it should develop behaviors which are compatible with business ethics towards all its stakeholders. In business partnerships, ethical values enable individuals to experience a harmonious and brotherly relationship and interaction. It is observed that those partnerships which comply with business ethics secure their position by this understanding and continue their existences for a long time. This study aims to reveal the influence of business ethics on the sustainability of partnerships. The findings to be obtained from the study are also expected to be guiding in the construction of sustainable partnerships by developing the awareness of business ethics. 
A questionnaire form was utilized in the study to measure the relationship between business ethics and the level of sustainable partnership. The study sample consisted of 290 company partners and 191 employees. Data obtained from questionnaires were subjected to factor analysis, and the interrelationship among the emerging factors was examined through regression analysis. A qualitative research was also carried out in the study by performing in-depth interviews with 5 company partners. The qualitative research provided information regarding partners' viewpoints of partnership, what business ethics meant to them, how their companies ensured their sustainability and what kinds of problems they experienced. It was concluded that, among various aspects of business ethics, it was the ethical attitude towards partners which made the greatest influence on the relational sustainability. The aspect of business ethics which influenced economic sustainability the most was found to be the ethical attitude towards environment.These findings show that the attitude towards business ethics play a significant part in the sustainability of business partnerships.

Keywords: Partnership, ethics, business ethics, family companies, sustainable partnership