Dindarlık ve sosyal medya bağımlılığı ilişkisi üzerine bir araştırma (Giresun örneği)
A study on the relationship between religiosity and social media dependency (Giresun sample)
Yazar: ESRA KÜÇÜK AYDIN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM GÜRSES
Bursa Uludağ Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Psikolojisi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Din = Religion
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Din = Religion ; Din psikolojisi = Psychology of religion ; Dindarlık = Religiousness ; Giresun = Giresun ; Sosyal medya = Social media ; Ölçekler = Scales ; Üniversite öğrencileri = University students ; İnternet bağımlılığı = Internet addiction

Özet:
Bu çalışma üniversite öğrencilerinin dindarlık ile sosyal medya bağımlılığı düzeyleri arasındaki ilişkiyi tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu bağlamda katılımcıların dindarlık ve sosyal medya bağımlılığı düzeylerinin demografik değişkenler açısından anlamlı bir farklılık gösterip göstermedikleri de incelenecektir. Bu amaç doğrultusunda ilk olarak konunun teorik çerçevesi çizilmiş ve kavramsal zemin hazırlanmıştır. Bunun ardından da ölçeklerle elde edilen veriler SPSS programı ile analiz edilerek yorumlanmıştır. 

Bu çalışma 2022 yılında Giresun Üniversitesine bağlı Mühendislik Fakültesi, Fen Edebiyat Fakültesi, İslami İlimler Fakültesi ve Eğitim Fakültesi öğrencilerinden 406 kişi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya katılan kişilerin dindarlık ve sosyal medya bağımlılığı düzeyleri ölçülmüştür. Buna göre, 2009 yılında Ayten tarafından geliştirilmiş "Kısa Dindarlık Ölçeği" ve Tutgun-Ünal ve Deniz tarafından 2015 yılında geliştirilmiş "Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği" kullanılmıştır. 

Dindarlık ve sosyal medya bağımlılığı arasındaki ilişkiyi ölçen çalışmamız dört ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde din ve dindarlık kavramları ele alınmış, ikinci bölümde ise bağımlılık ve sosyal medya bağımlılığı ile ilgili başlıklara yer verilmiştir. Aynı zamanda bu bölümde sosyal medya bağımlılığı din ve dindarlık çerçevesinde incelenmiş ve sosyal medya bağımlılığının din ile olan ilişkisi açıklanmaya çalışılmıştır. Üçüncü bölüm araştırmanın hipotezlerini, modelini, varsayımlarını ve sınırlılıklarını, yöntemini, araştırmada kullanılan ölçeklerle ilgili genel bilgileri içermektedir. Son bölümde araştırmanın sonucundan elde edilen bulgular ve bunların değerlendirilmesi yer almaktadır. 

Araştırma sonuçları dindarlık ve sosyal medya bağımlılığı arasında anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Bu sonuca göre dindarlık arttıkça sosyal medya bağımlılığı düzeyi azalmaktadır. Araştırmada elde edilen bu bulgu uygunluk/ikame hipotezini destekler niteliktedir.

Abstract:
The aim of this study is to determine the relationship between religiosity and social media dependency levels of university students. In this cıntext whether or not the religiosity and social media dependency levels of the participantas show a significant difference in terms of demographic variables will also be studied. In line with this aim, firstly, the theoretical framework of the subject was drawn and the conceptual ground was prepared.  The data obtained through the scales were afterwards analyzed and interpreted through the SPSS program.  

This study was carried out with 406 students from Giresun University, Faculty of Engineering, Faculty of Arts and Sciences, Faculty of Islamic Sciences and Faculty of Education in 2022. Religiosity and social media dependency, that is, devotion levels of the participants involved in the research were measured. Accordingly, the "Short Religiosity Scale" developed by Ayten in 2009 and the "Social Media Dependency Scale" developed by Tutgun-Ünal and Deniz in 2015 were used. 

Our study, which measures the relationship between religiosity and social media dependency, consists of four main parts. In the first part, the concepts of religion and religiosity are discussed, and in the second part are included the topics as to addiction and social media dependency. In this section, social media dependency is also discussed within the framework of religion and religiosity, and the relationship between social media dependency and religion is to be explained. The third section includes the hypotheses, model, assumptions and limitations of the research, the method, and the general information about the scales used in the research. In the last section, the results obtained from the research and their evaluation are included. 

In the last section, the results obained from the research and their evaluation showed that there was a significant  relationship between religiosity and its media dependency. The results obtained showed that as religiosity increases, the level of social media dependency decreases. This finding obtained in the study supports the conformity/substitution hypothesis.