Savaşın dönüşümünün savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimine etkisi: 1967 ve 1973 Arap-İsrail savaşları üzerine bir inceleme
The impact of the transformation of war on the planning and management of defense resources: A review of the Arab-Israel wars of 1967 and 1973
Yazar: MEHMET HANİFİ KAYA
Danışman: DOÇ. DR. FAHRİ ERENEL
Milli Savunma Üniversitesi / Atatürk Stratejik Araştırmalar Enstitüsü / Savunma Yönetimi Ana Bilim Dalı / Savunma Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Savunma ve Savunma Teknolojileri = Defense and Defense Technologies ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap-İsrail savaşları = Arabian-İsrael wars ; Dönüşüm = Transformation ; Kaynak planlaması = Resource planning ; Kaynak yönetimi = Resource management ; Savaş = War ; Savunma = Defence

Özet:
Savaş kavramı, geçmişten günümüze kadar her dönemde bir değişim ve dönüşüme maruz kalmıştır. Yaşanan bu değişim ve dönüşüm, savaşı sadece kavramsal olarak ele almanın yanlış sonuçlara yol açabileceği gerçeğini ortaya çıkarmıştır. Bundan dolayı çalışma kapsamında öncelikle savaşın dönüşümü ele alınmış ve bunun savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimine yönelik unsurlar üzerindeki etkileri incelenmiştir. Savaşın dönüşümünün yanı sıra savaşın nedenleri, türleri, düzeyleri, doğası ve kökenleri de ayrıca ele alınmıştır. Savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimine yönelik unsurların neler olduğuna dair literatürde net bir tasnif bulunmadığından, öncelikle savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimi açıklanmış, daha sonra ise savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimine yönelik unsurların sınıflandırılması yapılmıştır. Bu bağlamda ilk olarak, savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimine yön veren genel çerçeve başlığı altında coğrafya, toplum ve siyasa gibi kavramlar incelenmiştir. İkinci olarak, savunma kaynaklarının türleri başlığı altında insan kaynağı, eğitim, ekonomi, ekipman ve teknoloji gibi unsurlar ele alınmıştır. Son olarak ise savunma varlıkları başlığı altında lojistik kavramına yer verilmiştir.  Daha sonra savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimine yönelik unsurlardan, savaşlara en çok etki eden, lojistik, insan kaynağı, siyasa, coğrafya, toplum ve ekonomi gibi unsurlar seçilerek bu kavramların savaşlardaki rolünü incelenmiştir. Bu inceleme yapılırken, 1967 ve 1973 Arap-İsrail Savaşları örnek vaka olarak seçilmiştir. Öncelikle her iki savaşın da genel seyri ele alınmış ve sonrasında bu savaşlar, yukarıda ifade edilen unsurların kullanımı açısından incelenmiştir. Yapılan bu incelemeler neticesinde 1967 ve 1973 Arap-İsrail Savaşları'ndaki savunma kaynaklarının planlanması ve yönetimine yönelik unsurların kullanımına dair örnekler tespit edilmiş ve bu unsurların etkin kullanımına yönelik çıkarımlarda bulunulmuştur.

Abstract:
The concept of war has been subject to a change and transformation in every period from past to present. This change and transformation has revealed the fact that considering the war only conceptually can lead to wrong results. Therefore, within the scope of the study, primarily the transformation of war was discussed and its effects on the planning and management of defense resources were examined. In addition to the transformation of the war, the causes, types, levels, nature and origins of the war are also discussed. Since there is no clear classification in the literature regarding the planning and management of defense resources, firstly, the planning and management of defense resources has been explained, and then the classification of the elements for the planning and management of defense resources has been made. In this context, firstly, concepts such as geography, society and politics were examined under the general framework title that guides the planning and management of defense resources. Secondly, under the title of types of defense resources, elements such as human resources, education, economy equipment and technology are discussed. Finally, the concept of logistics is included under the title of defense assets. Then, among the elements of the planning and management of defense resources, the most influential factors such as logistics, human resources, politics, geography, society and economy were selected and the role of these concepts in wars was examined. While conducting this study, 1967 and 1973 Arab-Israeli Wars were chosen as case studies. First of all, the general course of both wars was discussed and then these wars were examined in terms of the use of the elements mentioned above. As a result of these examinations, examples of the use of elements for the planning and management of defense resources in the 1967 and 1973 Arab-Israeli Wars were determined and inferences were made for the effective use of these elements.