Finansal piyasalarda saydamlık kavramı, İMKB'de işlem gören bankaların saydamlık düzeyi ve kamuyu aydınlatma yoğunluğu üzerine bir uygulama
The concept of transparency in financial markets, the transparency level of publicly traded banks at ISE, and an application on the volume of disclosure
Yazar: ÖZGÜR ASLAN
Danışman: PROF. DR. ERİŞAH ARICAN
Marmara Üniversitesi / Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü / Bankacılık Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Bankacılık = Banking ; İşletme = Business Administration
Dizin: Banka hisseleri = Bank shares ; Bankacılık sektörü = Banking sector ; Hisse senetleri = Stocks ; Kamuyu aydınlatma = Public disclosure ; Likidite = Liquidity ; İMKB = İstanbul Stock Exchange ; Şeffaflık = Transparency

Özet:
Küresel finansal sistemin entegrasyonuyla birlikte yatırım seçenekleri artmış ve yatırımcılar menkul kıymet bazında ayrıştırma yapmadan önce yatırım yapacakları ülkeyi tercih etme imkanına kavuşmuşlardır. Yatırımcıların bu tercihinde, seçime konu ülkelerin mali politikalarındaki saydamlığın yanısıra para politikalarındaki saydamlığın da etkili olduğu düşünülmektedir. Yatırımcıların ülke ve menkul kıymet tercihinde etkili olduğu düşünülen mali saydamlık, para politikasında saydamlık ve sermaye piyasasında saydamlık kavramları finansal piyasalarda saydamlık üst başlığı altında ele alınmıştır.Ülkemizde özellikle 2000'li yıllardan sonra finansal piyasalarda saydamlık alanında önemli adımlar atılmıştır. Atılan bu adımların, gösterilen bu gayretin en önemli belirleyici unsuru uluslararası düzenleyici kuruluşlardan, kreditörlerden ve yatırımcılardan gelen baskı ve isteklerdir.Bu bağlamda çıkarılan kanunlar, uygulamaya alınan yeni düzenlemeler ve teknolojinin katkısıyla özellikle para politikasında saydamlık ve sermaye piyasasında saydamlık alanında ülkemiz tatminkar bir saydamlık düzeyini yakalamıştır. Ancak mali politikalarda saydamlık konusunda halen katedilecek önemli bir mesafe olduğu düşünülmektedir.Bu çalışmayla, İMKB'de sayılarıyla kıyaslanamayacak ölçüde önemli yer tutan hisse senetleri Borsa'da işlem gören bankaların; salt uymakla yükümlü oldukları kamuyu aydınlatma düzenlemeleriyle değerlendirilseler dahi, saydamlık düzeyinin oldukça iyi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca 1998-2009 dönemi verileri kullanılarak yapılan panel veri regresyon analizi sonuçlarına göre saydamlığın bir göstergesi olan kamuyu aydınlatma yoğunluğu ile likidite ve yabancı yatırımcı tercihleri arasında pozitif bir ilişkinin varlığı ispatlanmıştır.

Abstract:
After the integration of the global financial system, investors reach the opportunity to select the country to invest before choosing the securities. It is tought that transparency in fiscal and monetary policies of the candidate countries are crutial in this selection process. In this study, the transparency in fiscal and monetary policies and the transparency in capital markets are analyzed under the concept of transparency in financial markets.In our country, especially after 2000, significant steps were taken in the field of transparency in financial markets. The most important determining factors of these efforts are the pressures and the requests from the international regulatory bodies, creditors and investors.In this context, with enacted laws, implemented new arrangements and the contribution of technology, currently our country has achieved a satisfactory level of transparency especially in the field of monetary policy and the capital markets. However, it is considered that we still have a long way to pass in the field of fiscal transparency.With this study it is shown that, publicly owned banks are very dominant compared to their numbers in Istanbul Stock Exchange. And even if they are evaluated only with the compliance to the disclosure requirements, they have a very good level of transparency. In addition, when the volume of public disclosure is taken as an indicator of transparency, the panel data regression analysis, using data from 1998-2009 period, has proven the existence of positive relationship between the volume of public disclosure and the liquidity and also the foreign investor preferences.