Eleştirel posthümanist sinema olanakları: Temsili ve ontolojik olanın incelemesi
Possibilities of critical posthumanist cinema: An examination of the representational and the ontological
Yazar: BERRAK SAMUR
Danışman: PROF. DR. ALEV FATOŞ PARSA
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı / Radyo-Televizyon ve Sinema Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: İletişim Bilimleri = Communication Sciences

Özet:
Sinema tarihinde, insan merkezli bir yaklaşım yaygın olarak kabul edilmekte ve filmler genellikle insan deneyimlerine, duygusal ve bilişsel içeriklere odaklanmaktadır. Ancak, eleştirel ve ardından postmodern düşüncenin ortaya çıkışıyla birlikte, bu insan merkezli bakış açısı sorgulanmaya başlanmıştır. Eleştirel posthümanizm, insanın öncelikli ve üstün bir varlık olarak görülmesine meydan okuyan bir perspektiftir. İnsanı doğadan ayrı bir varlık olarak ele almaktansa, doğa, teknoloji ve insanın birbirleriyle iç içe geçtiği bir ağ olarak düşünmeyi önerir. Bu bağlamda, eleştirel posthümanist sinema, insan-merkezci bakış açısını sorgular ve sinemanın sınırlarını genişleterek alternatif bir bakış açısı sunar. Eleştirel posthümanist sinema olanaklarına odaklanılarak, sinemanın insan-merkezci bakış açısının sınırlarını zorlayan filmleri ve yönetmenleri inceleyerek sinemada ontolojik bir dönüşümün nasıl gerçekleştiği ve gerçekleşebileceği; insanın doğayla, teknolojiyle ve diğer varlıklarla ilişkisindeki değişimin nasıl temsil edildiği araştırılmaktadır. Sinema üzerine yapılan geleneksel tartışmalara yeni bir perspektif getirerek sinemanın ontolojik boyutunu keşfetmeyi hedeflemektedir. Ayrıca genleşen sinemanın mevcut eğilimleri formal, kavramsal ve metodolojik temelleri üzerinden analiz edilmekte ve gözden geçirilmektedir. Sanatçı filmi genleşen sinemada çevresel yönelimler incelenmektedir. Posthümanist kavramsal fikirler de bu bağlamda tartışılmaktadır. Ayrıca, film üretiminin etkisi ele alınıp bakışları materyale çekmek ve çevrenin kültürel bir konu olarak ele alınması gerektiği vurgulanmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Eleştirel posthümanizm, posthümanist sinema, genleşen sinema, kristalleştirme, ortam poetikası, kamerasız film, parasinema, karanlık ekoloji

Abstract:
Throughout the history of cinema, a human-centered approach has been widely accepted, and films have generally focused on human experiences, emotional and cognitive content. However, with the emergence of critical and then postmodern theories, this human-centered perspective has come under scrutiny. Critical posthumanism is a perspective that challenges the notion of humans as superior and prioritized beings. Instead of considering humans as separate entities from nature, technology, and other beings, it proposes to think of them as interconnected within a network. In this context, critical posthumanist cinema questions the human-centered perspective and expands the boundaries of cinema by offering alternative viewpoints. In this study, the focus is on critical posthumanist possibilities in cinema, and it examines films and directors that challenge the human-centered perspective. The research investigates how an ontological transformation takes place in cinema and how the changes in human-nature, human-technology, and human-other relationships are represented. By providing a new perspective on traditional debates in cinema, this research aims to explore the ontological dimension of cinema. Thoroughly analyzes the formal, conceptual, and methodological foundations of expanded cinema. It first explores environmental orientations in the context of expanded cinema. Then, it delves into posthumanist conceptual ideas within this field. Lastly, it addresses the impact of film production and remark the material. The central goal of this research is to challenge the prevailing narratives about nature and the environment. Instead of perceiving the environment as an external subject to culture, this study acknowledges environmental interiority and shared consciousness as central cultural values within a productive posthuman discourse.
Keywords: critical posthumanism, posthumanist cinema, expanded cinema,
crystallization, ambient poetics, cameraless film, paracinema, dark ecology