Liderliğin öteki yüzü: Karanlık liderlik
The other side of leadership: Dark leadership
Yazar: SENİYE KILIÇ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA DORUK MUTLU
Yozgat Bozok Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / İşletme Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: İşletme = Business Administration
Dizin: Güç = Power ; Güç kaynakları = Power sources ; Karanlık liderlik = Dark leadership ; Liderlik = Leadership

Özet:
Günümüzde karanlık liderlik davranışlarının çalışanlar tarafından nasıl algılandığını gösteren çalışmalar örgütsel yazındaki diğer konulara kıyasla istenilen seviyede değildir. Bu çalışmanın temel amacı; çalışanların liderliğin karanlık yüzüne bakış açılarını, liderlerinde algıladıkları karanlık kişilik özelliklerini değerlendirmektir. Bu tez çalışmasında liderliğe farklı bir bakış açısı ile yaklaşılıp liderin karanlık yönleri çalışan algısı üzerinden incelenmiştir. Çalışanların liderliğin karanlık tarafı ile ilgili algıları değerlendirilmiş ve karanlık liderlik davranışlarına maruz kalan çalışanların bu tarz davranış özelliklerinden nasıl etkilendikleri ve vermiş oldukları tepkiler incelenmiştir.
Bu araştırma nitel araştırma yöntemlerinden olgubilim desenine göre tasarlanmıştır. Araştırmada amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme ve maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi ile belirlenen ve problemi daha iyi ifade edebileceği düşünüldüğü için bir kamu üniversitesindeki idari personeller arasından seçilen kişiler çalışma gurubunu oluşturmaktadır. Bu çalışmada veri toplama yöntemi olarak görüşme metodu tercih edilmiştir. Çalışanların liderliğin karanlık tarafı ile ilgili algılarının değerlendirildiği ve karanlık liderlik davranışlarına maruz kalan çalışanların bu tarz davranış özelliklerinden nasıl etkilendiklerinin belirlenmeye çalışıldığı bu araştırmada araştırmacı tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Veriler içerik analizi tekniği ile çözümlenmiştir. Yapılan analizler neticesinde karanlık liderliği oluşturan davranış özellikleri davranışsal özellikler ve fizyolojik özellikler olmak üzere iki tema altında toplanmıştır. Ayrıca bu davranış özelliklerine maruz kalan çalışanların karşılığında verdiği tepkiler ve fizyolojik ve psikolojik anlamda nasıl etkilendikleri de değerlendirilmiştir. Bulgular, ilgili literatür temelinde tartışılmış araştırma sonunda uygulayıcılara ve araştırmacılara yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Abstract:
Today, studies showing how dark leadership behaviors are perceived by employees are not at the desired level compared to other topics in organizational literature. The main purpose of this study is to; evaluate the perspectives of employees on the dark side of leadership and the dark personality traits they perceive in their leaders. In this thesis, leadership was approached from a different perspective and the dark aspects of the leader were examined through employee perception. Thus the perceptions of the employees about the dark side of leadership were evaluated and how the employees were affected by such behavior characteristics and their reactions were examined.
This research was designed according to the phenomenology pattern, which is one of the qualitative research methods. The research participant consisted of individuals selected from the administrative staff of a public university. The criterion sampling and maximum diversity sampling methods, were used in this thesis to express the problem better. In this study, the interview method was preferred as the data collection method. A semi-structured interview form developed by the researcher was used and the data were analyzed by content analysis technique in this study. As a result of the analyzes made, the behavioral characteristics that make up dark leadership were grouped under two themes, behavioral characteristics and physiological characteristics. In this sense, the responses of the employees exposed to dark leadership behavior and how they were affected physiologically and psychologically were evaluated. The findings were discussed on the basis of the relevant literature, and suggestions were made for practitioners and researchers at the end of the research.