Arılık envanteri oluşturulması, yönetimi ve izlenmesinde uzaktan algılama tekniği ve coğrafi bilgi sistemlerinin kullanımı, Küçük Menderes havzası örneği
Use of GIS and remote sensing tecnique for creating apiary inventory, management and monitoring, a case study from Küçük Menderes basin
Yazar: GÖZDE DURAN
Danışman: PROF. DR. YUSUF KURUCU
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı / Toprak Bilimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2023
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Ülkemizde arıcılığı ekonomik düzeyde getiri sağlayabilecek düzeyde gelişimi arılıkların kalitesi ile doğrudan ilişkilidir. Günümüzde arıcılık için yer seçimi çoğu zaman denemeler ile belirlenmekte ve nektar veya polen verimlerinin düzeyleri tahmine dayanmaktadır. Kulaktan duyma tarifler ile belirlenen arılıkların verimli olmamasının bir sonucu kovanların yer değiştirmesi ya da düşün verim ve kaliteye razı olmak şeklindedir. Günümüz teknolojisinde, uydu görüntüleri bitki indeksleri üretecek verileri sağlamakta ve kullanıcılara sunmaktadır. Özellikle bitkilerin belirlenmesinde kullanılan kızılötesi dalgaboyunda yapılan görüntü kayıtları kullanılarak üretilen NDVI veya SAVI gibi indeksler bitki yoğunluğunu topoğrafya etkisini de gidererek sağlayabilmektedir. Bitki yoğunluğu arılık seçiminde oldukça önemlidir. Ancak bitki yoğunluğu yanında popülasyon içerisinde nektar bitkilerinin oranı arılık verimini belirleyen ikinci önemli parametredir. Bitkilerin yaprak şekli, yaprak yoğunluğu, fenolojik özelliklerine bağlı doğada bulunma zamanları uydu görüntülerinde ayırt edilmeleri için önemli ipuçlarını oluşturmaktadır. Bu projede bitkilerin belirtilen bu özellikleri dikkate alınarak arılıkların yerlerinin ve kalitelerinin belirlenilmesine çalışılmıştır. Arılıkların yıl içerisinde gelişmini etkileyen bir diğer parametre ise toprak özellikleridir. Toprakların ve üzerinde bulunduğu jeolojik formasyonun su tutabilmeleri ve yaz aylarında bitkiye su sağlayabilmeleri doğal bitki örtüsünün yaşayabilmesi için çok önemlidir. Bitki yoğunluğu ve çeşitliliğini etkileyen bir diğer temel parametre ise iklim ve denizden yüksekli seviyesidir. Nemli veya kurak iklim koşulları bitki yoğunluğunu ve ortamda bulunma süresini belirlemektedir. Bunun yanın bitkilerin çiçeklenme zamanı ve yoğunluğu nektar verimi ile doğrudan ilişkilidir. Bu gerekçeler arılık yerlerinin seçimi için çok parametreli bir yaklaşımın gerekliliğini göstermektedir. Bu projede arlık yerlerinin çok parametreli yaklaşım ile belirlenmesi ve üreticiye Küçük Menderes Havzası örneğinde sunulması amaçlanmıştır. Projede toprak haritaları, iklim verileri, topoğrafya ve görüntüleme için Sentinel 2 uydu görüntüleri kullanılmıştır.

Abstract:
The development of beekeeping in our country at a level that can provide an economic return is directly related to the quality of apiaries. Today, site selection for beekeeping is mostly determined by trials and the levels of nectar or pollen yields are based on estimation. As a result of the inefficient apiaries determined by hearsay recipes, the beehives are relocated or settle for low yield and quality. In today's technology, satellite images provide data to produce plant indexes and present them to users. Indices such as NDVI or SAVI, which are produced by using image recordings made in infrared wavelengths, which are especially used to identify plants, can provide plant density by eliminating the effect of topography. Plant density is very important in beekeeping selection. However, besides the plant density, the ratio of nectar plants in the population is the second important parameter that determines the apiary yield. Leaf shape, leaf density, and time of being in nature depending on plant phenological characteristics important clues for distinguishing them in satellite images. In this project, it was tried to determine the location and quality of the apiaries, taking into account these characteristics of the plants. Another parameter that affects the development of apiaries throughout the year is soil properties. The ability of the soil and the geological formation on which it is located to hold water and to provide water to the plant in summer is very important for the natural vegetation to survive. Another basic parameter affecting plant density and diversity is climate and altitude. Humid or arid climatic conditions determine the plant density and the duration of its presence in the environment. In addition, plants' flowering time and density are directly related to nectar yield. These reasons show the necessity of a multi-parameter approach for the selection of apiary sites. This project is aimed to determine the bee areas with a multi-parameter approach and to present them to the producer in the example of Küçük Menderes Basin. Sentinel 2 satellite images were used in the project for soil maps, climate data, topography and imaging.