Batı müziği teori ve uygulaması dersinde işbirlikli öğrenme yönteminin etkililiği
The effectiveness of the cooperative learning in Western music theory and practice course
Yazar: CENGİZHAN ŞİRİN
Danışman: DOÇ. DR. JALE DENİZ
Marmara Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı / Müzik Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training ; Müzik = Music
Dizin: Batı müziği = Western music ; Müzik eğitimi = Music education ; Solfej = Solfege ; Çok sesli müzik = Polyphonic music ; İşbirlikli öğrenme = Cooperative learning

Özet:
Öğretmen merkezli ve sonuç odaklı geleneksel öğretim yaklaşımlarının aksine çağdaş eğitim yaklaşımları genel olarak öğrenci merkezli ve süreç odaklıdır. İşbirlikli öğrenme yöntemi de çağdaş eğitim yaklaşımlarından birisi olan yapılandırmacı yaklaşıma ait bir yöntemdir. Bu çalışmada, Batı Müziği Teori ve Uygulaması dersinde kullanılan işbirlikli öğrenme yönteminde öğrenci takımları-başarı bölümleri tekniğinin işleyişi, Batı Müziği Teori ve Uygulaması dersi kazanımlarının gerçekleşme durumu ve işbirlikli öğrenme süreçlerine yönelik öğrencilerin görüşleri araştırılmıştır.
Araştırma, 2019-2020 eğitim-öğretim yılı güz döneminde Trakya Üniversitesi Müzik Öğretmenliği Programı lisans 1. sınıfında bulunan toplam 36 öğrenci ile 4 ders süresi boyunca yapılmıştır. Bu 36 öğrenci, uygulama öncesinde yapılan ve temel puanların belirlendiği sınavdan aldığı puanlara göre dörder kişilik 9 gruba ayrılmışlardır. İşbirlikli öğrenme yönteminin "Öğrenci Takımları-Başarı Bölümleri" tekniğinin kullanıldığı araştırmada, öğrenciler gruplar halinde çalıştıktan sonra bireysel sınav olarak, sınav sonucuna göre grup puanına katkı sağlamaya çalışmışlardır. En yüksek puana ulaşan grup veya gruplar grup ödülüne sahip olmuşlardır.
Araştırmada yapılandırmacı yaklaşıma ait olan ve dikkat çekme-giriş, keşfetme, açıklama, bilgiyi derinleştirme ve değerlendirme aşamalarından oluşan 5E öğretim modeli kullanılmıştır. "Dominant Yedili Akoru ve Bir Bemollü Majör ve Minör Dizide Çoksesli Solfej Uygulamaları" ve "Suni [Majör, Minör, Eksilmiş, Yarı Eksilmiş (Sansibl) ve Artmış] Yedili Akorları ve İki Diyezli Majör ve Minör Dizide Çoksesli Solfej Uygulamaları" adlı iki üniteden oluşan bu çalışmada, ünitelerdeki kazanımlar Bloom taksonomisine göre bilişsel, duyuşsal ve devinişsel alanlar olarak sınıflandırılmıştır. 
Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden birisi olan eylem araştırması deseni kullanılmıştır. Veri toplama araçları olarak öğrencilere son dersin sonunda 16 sorudan oluşan görüşme formu ile her dersin sonunda öz değerlendirme formu verilmiştir. Ayrıca uygulama sürecinde öğrencilerin gruplar halinde çözdüğü ve ünitelerdeki kazanımlarla ilgili etkinliklerin yer aldığı çalışma yaprakları, ünite kazanımlarıyla ve uygulama süreciyle ilgili araştırmacı değerlendirmelerinin yer aldığı araştırmacı gözlem formu ile uygulamanın başlangıcında ve her ünitenin sonunda yapılan Batı Müziği Teori ve Uygulaması dersi sınavları diğer veri toplama araçlarıdır. Öğrencilere bireysel olarak yapılan Batı Müziği Teori ve Uygulaması dersi sınavlarıyla temel sınav puanı, bireysel gelişim puanı, grup gelişim puanı gibi puanlar belirlenerek işbirlikli öğrenme yöntemine ait öğrenci takımları-başarı bölümleri tekniğinin işleyişinin nasıl olduğuna bakılmıştır. Ayrıca öğrencilerin Batı Müziği Teori ve Uygulaması dersi sınavlarından aldıkları puanlar, öz değerlendirme formuna verdikleri cevaplar, araştırmacı gözlem formundaki değerlendirmeler ve öğrencilerin çalışma yapraklarına verdikleri cevaplara göre ünitelerdeki kazanımların ne ölçüde hedefine ulaştığı da tespit edilmiştir. Son olarak öğrencilerin öz değerlendirme ve görüşme formlarında verdikleri cevaplar ile araştırmacı gözlem formuna not edilen uygulama süreciyle ilgili görüşler işbirlikli öğrenme ilkelerine göre sınıflandırılmıştır. 
Araştırmanın sonuçları olarak, Batı Müziği Teori ve Uygulaması dersinde, işbirlikli öğrenme yönteminin öğrenci takımları-başarı bölümleri tekniğinin işleyişi başarılı bir şekilde gerçekleştirilirken, ünitelerdeki kazanımların çoğunlukla gerçekleştiği gözükmektedir. Ayrıca öğrenci görüşlerinden işbirlikli öğrenme yönteminin ilkelerinin öğrencilerin çoğu tarafından benimsendiği de araştırmanın bir diğer sonucudur.

Abstract:
On the contrary of teacher-centered and result-oriented traditional teaching approaches, contemporary education approaches are generally student-centered and process-oriented. The cooperative learning method is also a method of constructivist approach, which is one of the contemporary educational approaches. In this study, it was investigated the functioning of the student teams-achievement divisions technique, the effectuation of the learning outcomes of the Western Music Theory and Practice course and the opinions of the students regarding the cooperative learning process by using the cooperative learning method in the Western Music Theory and Practice course.
The research was carried out during the 4 lessons with 36 students in Trakya University Music Teaching Undergraduate 1 class in the fall semester of the 2019-2020 academic year. These 36 students were divided into 9 groups of 4 students, according to the grades they received from the exam, which were held before the application and the basic scores were determined. In the study, in which the "Student Teams- Achievement Divisions" technique of cooperative learning method was used, after the students worked in groups they had individual exam and they tried to contribute to the group score according to the exam result. The group or groups that achieved the highest score received a group award.
In the research, 5E teaching model, which belongs to the constructivist approach and consists of engage, explore, explain, elobrate and evaluate, was used. In this study which contains of two units named as "Dominant Seventh Chord and Polyphonic Solfege Practices in One Flat Major and Minor Scales" and "Artificial [Major, Minor, Diminished, Half Diminished (Sensible) and Augmented] Seventh Chords and Polyphonic Solfege Practices in Two Sharp Major and Minor Scales", these two units were classified as cognitive, affective and psychomotor domains according to Bloom's taxonomy.
The action research pattern, which is one of the qualitative research methods, was used in the research. As the data collection tools, the students were given an interview form consisting of 16 questions at the end of the last lesson and a self-assessment form at the end of each lesson. In addition, the worksheets that the students solved with groups, including activities regarding to the learning outcomes of the units, the researcher observation form that includes the researcher evaluations about the unit achievements and the application process, and the Western Music Theory and Practice course exams had at the beginning of the application and at the end of each unit are other data collection tools. With the Western Music Theory and Practice course exams administered to students individually, scores such as the basic exam score, individual development score, and group development score were determined, and the functioning of the student teams-achievement divisions technique of the cooperative learning method was examined. Besides, it was determined to what extent the achievements in the units' learning outcomes according to the scores of the students in the Western Music Theory and Practice course exams, the answers they gave to the self-assessment form, the evaluations in the researcher observation form and the answers given by the students to the worksheets. The answers given by students in self-assessment and interview forms and the opinions of which were taken note to the researcher observation form were classified according to cooperative learning principles.
As the results of the study, it is seen that the functioning of the student teams-achievement divisions technique of the cooperative learning method was successfully carried out and the learning outcomes in the units were mostly carried out in the Western Music Theory and Practice course. In addition, it is another result of the research that the principles of the cooperative learning method are internalized by most of the students.