Antik Yunan müzik felsefesinde ethos kavramı
Concept of ethos in the Ancient Greek philosophy of music
Yazar: AYNA İSABABAYEVA
Danışman: DOÇ. DR. FAZLI ARSLAN
Erciyes Üniversitesi / Güzel Sanatlar Enstitüsü / Müzik Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Müzik = Music

Özet:
Genel olarak müzik-etik öğretisi olarak adlandırılan Ethos, antik Yunan müzik felsefesinin en ilgi çekici konularından biridir. Bir öğretide müzik ve etik gibi birbirinden farklı insan faaliyetlerinin birleştirilmesi, Batı uygarlık tarihinin bir fenomenidir. Bu araştırma, antik Yunan felsefesini kapsayan Ethos kavramının aydınlatılması üstünedir.Çalışmanın ilk bölümünde, antik Yunan felsefesinde Ethos öğretisinin önemi, bu öğretinin farklı filozofların eserlerinde incelemesinin derinliği ve genişliği açıklanmıştır. Öğretinin kökenlerinin tarihi ve coğrafi açıdan incelenmesi, özellikle Ethos'un, kendisine etki eden büyülü ve mitolojik inançlarla derin ilişkisi ayrıca ele alınmıştır. Öğretinin bir sonraki adımı olan Pisagorculuk felesefesinde müzik-etik düşüncesinin, ilkel inançlardan ayrılması ve müzik biliminin oluşumu, felsefe ve bilimin dinden ayrılması bağlamında incelenmiştir. Müzik Ethos'unun bundan sonraki safhası olarak kabul edilen Platon ve Aristo felsefesinde gelişen müzik-etik düşüncesi, bu filozofların etik bakışlarının, karmaşık sistemin bir yönü olarak araştırılmıştır. Aristo sonrası dönemde felsefe, müziğin insan üzerine etik etkisi konusuna olan ilginin kaybolmasıyla kendini belli etti. Bu olgunun sebepleri çok yönlü bir şekilde ele alınmıştır.Tezin ikinci bölümünde, Ethos öğretisinin en önemli konularından biri olan onun ?devlet ve eğitim açısından değeri? incelenmiştir. Öğretinin niteliksel olarak yeni bir düzeye geçişi, devletin faydasını amaçlayan, toplumun müzik-etik eğitiminin benimsemesi için girişimde bulunan Pisagorcu Damon'un adı ile bağlantılıdır. Bu konuda Ethos öğretisinin derinleştirilmesi ve genişletilmesi, sonraki filozofların (Platon ve Aristo) eserlerinde ortaya çıkmıştır.Antikitede Ethos öğretisinin kullandığı müzikte söz, armoni, ritim, farklı mod ve müzik çalgıları çalışmanın üçüncü bölümünde ele alınmıştır. Bu kategoriler, Yunan felsefesinin onlara yaklaştığı gibi, etik etkileri açısından araştırılmıştır. Ayrıca Antikite'de müzik felsefesinin bakış açısı ve ideal müzik parçasının kriterleri de göz önünde bulundurularak Ethos öğretisinin rekonstrüksiyonu yapılmıştır.Ethos öğretisi soyut bir felsefi kuram değil, objektif gerekçelerden kaynaklanan bir felsefi düşünce sistemi idi. Bu gerekçeler, Antik düşünürlerde aşırı endişe uyandıran antik toplumun ahlaki durumu idi. Antikite'deki toplum öyle bir noktaya gelmiştir ki, onun ahlaki açıdan çürüme tehlikesi felsefe için de belirgin olmuştur. Müzik sanatının doğasında olan etik potansiyelin, felsefe tarafından yeniden değerlendirilmesi, bu değerlendirmenin hayati gerekliliğini ortaya koymuştur. Antik filozoflar Ethos öğretisini oluştururken insan ve topluma, tek doğru yolun ahlaki gelişme olduğunu ifade etmişler ve bu yolun takip edilmesini teşvik etmişlerdir. Antik felsefeye göre müzik, bu yolda en doğru ve güvenli müttefiktir.Anahtar kelimeler: Ethos, müzik, etik, felsefe, Antikite.

Abstract:
Musical-ethical teaching, or Ethos, was one of the most interesting pages in the musical philosophy of Antiquity. Combining such different branches of human activity as music and ethics was a phenomenon in the history of Western civilization. The dissertation is devoted to coverage of the concept of Ethos within the framework of its existence in ancient Greek philosophy.In the first part of the work, the value of the doctrine of Ethos in ancient Greek philosophy is disclosed; the volume and depth of research in the works of different philosophers was investigated. Special attention was paid to the origin of the doctrine, and in particular to the influence on it of magical and mythological beliefs in Antiquity. The next stage, namely the separation of musical science and in particular musical-ethical thought from these beliefs, has been considered in the context of science and philosophy separation from religion. The third stage, the development of musical-ethical thoughts in view of the philosophies of Plato and Aristotle, was considered as one of the aspects of a complex system of ethical views held by these philosophers. The post-Aristotelian period marked the loss of interest of philosophy in the topic of the ethical impact of music on human beings. The reasons for this phenomenon were comprehensively discussed in this paper, and conclusions on this issue were made.In the second part of the thesis, one of the most important aspects of the doctrine of Ethos - its state and educational value - is considered. The transition of this doctrine to a qualitatively new level was associated with the name of Pythagorean Damon who made an attempt to introduce the idea of a musical-ethical education of society for the purposes of the state. A deepening and widening of the teaching in this sense occurred in the works of philosophers Plato and Aristotle who followed him.The third chapter discusses in detail the musical categories within which the doctrine of Ethos operated - the word in music, harmony, rhythm, instruments, and different modes. These categories have been investigated from the point of view of their ethical impact, as the ancient Greek philosophers understood them. The reconstruction of this doctrine was made; specifically, how a perfect piece of music should look in terms of the musical philosophy of Antiquity.The doctrine of Ethos was not just an abstract philosophical theory, but was caused by objective reasons. One of the main reasons was the moral condition of society, causing extreme apprehension in the thinkers of Antiquity. The society of ancient times came to a point where the danger of its full moral corruption became apparent to these philosophers of the age. Rethinking what was inherent and known about art since ancient times, the philosophers realized that the incorporation of an ethical component was critical for a moral society to continue. They determined that by creating an integrated musical-ethical doctrine of Ethos, people and society as a whole, would be able to pass through life with moral self-development and improvement. Music, in their opinion, was an ally to moral salvation and the correct way to intercede in the moral decline.Keywords: Ethos, music, ethics, philosophy, Antiquity.