Sağ alt kadran ağrısı ile başvuran kadın hastalarda over kist rüptürü ve akut apandisit ayırımında laboratuar parametrelerinin değerlendirilmesi
The evaluation of laboratory parameters for discrimination of ruptured overi̇an cyst and acute appendicitis in female patients with right lower-quadrant pain
Yazar: SÜLEYMAN KARDAŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. UMUT PAYZA ; DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET KAYALI
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi / İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi / Acil Tıp Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2021
Konu: İlk ve Acil Yardım = Emergency and First Aid
Dizin: Acil servis-hastane = Emergency service-hospital ; Apandisit = Appendicitis ; Ağrı = Pain ; Kadınlar = Women ; Kan sayımı = Blood cell count ; Karın ağrısı = Abdominal pain ; Over kistleri = Ovarian cysts ; Referans değerler = Reference values ; Rüptür = Rupture ; Teşhis testleri = Diagnostic tests

Özet:
Giriş ve amaç: Akut apandisit, apendiks dokusunun herhangi bir yerinde ya da tamamında gelişen akut iltihabi bir durumdur ve karın ağrısı ile acil servise başvuran olguların %10 'nunu oluşturur. Genellikle 2. ve 3. dekatta pik yapar. Erkeklerde kadınlara göre daha sıkgörülür. Erkek kadın oranı 1.3/1'dir. Akut apandisit küresel çapta akut batın olgularının en yaygın nedenlerinden biri olarak kabul edilmiştir. Günümüzde dünyada yapılan en sık acil operasyon apendektomidir. İçi dıvı dolu kitleler olanover kist olguları ise temel olarak üç gurupta yer alır. Bunlar kanama, rüptür ve torsiyondur. 65 yaşına kadar over kisti nedeniyle hastaneye başvuran kadınların %4 ünde klinik komplikasyonlar ortaya çıkmaktadır. Ovaryan kistler yaşlı kadınlar arasında da yaygındır. Postmenopozal kadınların %18 inde basit kisler mevcut olup %21 inde ovaryan kitlelerle karşılaşılmaktadır. Ancak tüm yaş guruplarında karşılaşılan over kistlerinin büyük çoğunluğu benign karakterdedir. Akut apandisit ve over kist rüptürü sık acil servis başvurusuna neden olan, farklı klinik branşları ilgilendiren ve tedavi farklılıkları içeren hastalıklardır. Tam kan sayımı ise acilde rutinde istenen bir tetkik olup, kolay, her hastanede ulaşılabilen, hızlı sonuç alınan, ucuz bir tahlildir. Tam kan sayımından elde edilen beyaz kan hücresi ve bunun çeşitleri olan parçalı beyaz kan hücrelerine, lenfositlere, kan pıhtılaşmasını sağlayan kan pulcukları ve bunların büyüklüğünü gösteren ortalama hacim değerlerine ve bunların birbirlerine oranlarına bakılacaktır. Elde edilen değerlerin akut apandisitis ve over kist rüptürünün ayırıcı tanısında etkili olup olmadığı değerlendirilcektir. Böylece sık başvuruya neden olan ve tedavi farklılığı içeren bu iki hastalığın erken tanınabilmesi, daha hızlı müdahale edilebilmesi amaçlanmaktadır.
Materyal ve metod: Çalışmamız 01/01/2016-01/01/2021 tarihleri arasında İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servisi'nde AA ve Over kist rüptürü tanısı alan 200 hastanın arşiv kayıtlarının geriye dönük olarak incelenmesi ile yapıldı. Hastaların dosyalarından yaşı, cinsiyeti, hematolojik parametreleri,ve kan gurupları değerlendirildi.Laboratuvar sonuçlarından WBC, NEU, LYM, HB, HCT, PLT, MPV,CRP, NEU/LYM ve PLT/LYM değerleri kaydedilmiş olup istatistiksel analizler IBM SPSS Statistics Version 22 paket programında yapılmıştır. Verilerin gruplar arasında karşılaştırılmasında Ki-Kare Trend istatistiksel analizleri kullanılmış ve p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırmamızdaki hastaların yaş ortalaması 35,2±13,5. Akut apandisi tanısı alanların yaş ortalaması 37,3±15,6 iken, over kist rüptürü tanısı alanların yaş ortalaması ise 33,1±10,7'dir. Hastaların lökosit ortalamasının 11,9±5,4, Nötrofil ortalamasının 9,1±5,3 ve lenfosit ortalamasının 2,0±0,8 olduğu tespit edildi. Akut apandisit vakalarının lökosit ortalaması 14,4±5,2 iken over kist rüptürü vakalarının lökosit ortalamalarının 9,5±4,3 olduğu ve anlamlı düzeyde farklılık olduğu tespit edildi (p=0,001).Benzer şekilde Nötrofil, CRP, Nötrofil/Lenfosit ve Platelet/Lenfosit değerlerinin akut apandisit vakalarında anlamlı düzeyde yüksek olduğu görüldü (p<0,05).Ancak lenfosit düzeylerinde tam tersi bir ilişki tespit edildi. Akut apandisit vakaların lenfosit ortalamaları 1,8±0,8 iken over kist rüptürü vakalarında 2,2±0,8 olduğu ve over kist rüptürü vakalarında anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlendi (p=0,002)
Tartışma ve sonuç:Akut apandisit ve over kist rüptürü tanısı çoğunlukla acil serviste konan takip ve tedavi edilmediğinde mortal komplikasyonlara yol açabilen akut karın nedenlerinin başlıcalarındandır. Çalışmamızda akut apandisitinve over kist rüptürünün patogenezindeki inflamatuar yanıttan ve fizyolojik döngüden yola çıkarakWBC, NEU, LYM, HB, HCT, PLT, MPV,CRP, NEU/LYM ve PLT/LYM oranlarını değerlendirip ayırıcı tanıyı yapıp erken müdahaleyi amaçladık. 200 Hastanın dahil edildiği bu çalışmada hematlolojik parametrelerin kullanılabilirliğini değerlendirdik. AA'in erkek hastalarda daha sık görüldüğünü belirledik. AA olgularında lökosit, nötrofil, crp, nötrofil/lenfosit ve platelet/lenfosit değerlerinin daha yüksek olduğunu over kist rüptürü olgularında da lenfosit düzeylerinin daha yüksek olduğunu belirledik. Sağ alt kadran ağrısı ile başvuran bu hastaların lökosit, lenfosit, nötrofil, crp, nötrofil/lenfosit ve platelet/lenfosit değerlerinin kullanılıp erken ve ayırıcı tanıda yardımcı olabileceğini ve gereksiz müdahlelerden kaçınabileceğimizi düşünmekteyiz.
Anahtar kelimeler: Akut apandisit, over kist rüptürü, hemogram, acil servis

Abstract:
Introduction and Purpose: Acute appendicitis is an acute inflammatory condition that develops in any part or all of the appendix tissue. It constitutes 10% of the cases admitted to the emergency service with abdominal pain. It usually peaks in the 2nd and 3rd decades. It is more common in men than in women. The male to female ratio is 1.3 / 1. Acute appendicitis has been accepted as one of the most common causes of acute abdomen cases globally. Today, appendectomy is the most common emergency operation performed in the world. Ovarian cysts with fluid-filled masses are basically included in three groups. These are bleeding, rupture, and torsion. Clinical complications occur in 4% of women who are admitted to the hospital for ovarian cysts up to the age of 65. Ovarian cysts are also common among older women. Simple cysts are present in 18% of postmenopausal women and ovarian masses are encountered in 21% of them. However, the majority of ovarian cysts encountered in all age groups are benign. Acute appendicitis and ovarian cyst rupture are diseases that cause frequent emergency service admissions, concern different clinical branches and contain treatment differences. Complete blood count, on the other hand, is a routinely requested test in the emergency department, and it is an easy, inexpensive test that can be reached in every hospital, with fast results. The white blood cell obtained from the complete blood count and its types, segmented white blood cells, lymphocytes, blood platelets that provide blood coagulation and the average volume values showing their size and their ratios to each other will be examined. It will be evaluated whether the obtained values are effective in the differential diagnosis of acute appendicitis and ovarian cyst rupture. Thus, it is aimed that these two diseases, which cause frequent admissions and contain treatment differences, can be diagnosed early and intervened faster.
Material and Method: Our study was conducted by retrospectively examining the archive records of 200 patients diagnosed with AA and Ovarian cyst rupture in the Emergency Service of İzmir Atatürk Training and Research Hospital between 01/01 / 2016- 01 / 01/2021. Age, gender, hematological parameters, and blood groups were evaluated from the files of the patients. From the laboratory results, WBC, NEU, LYM, HB, HCT, PLT, MPV, CRP, NEU / LYM and PLT / LYM values were recorded, and statistical analyzes were performed by IBM SPSS Statistics which made in Version 22 package program. Chi-Square Trend statistical analyzes were used to compare the data between groups and p<0.05 was considered statistically significant.
Results: The average age of the patients in our study was 35.2 ± 13.5. While the mean age of those diagnosed with acute appendicitis is 37.3±15.6, the mean age of those diagnosed with ovarian cyst rupture is 33.1±10.7. It was determined that the mean leukocyte mean of the patients was 11.9±5.4, mean of neutrophils was 9.1±5.3 and mean of lymphocyte was 2.0±0.8. While the mean leukocyte mean of acute appendicitis cases was 14.4 ± 5.2, it was found that the mean leukocyte mean of ovarian cyst rupture cases was 9.5 ± 4.3 and there was a significant difference (p = 0.001). Similarly, Neutrophil, CRP, Neutrophil/Lymphocyte and Platelet/Lymphocyte values were found to be significantly higher in acute appendicitis cases (p<0.05). However, the opposite relationship was detected in lymphocyte levels. While the mean lymphocyte mean of acute appendicitis cases was 1.8 ± 0.8, it was found to be 2.2 ± 0.8 in cases of ovarian cyst rupture and it was found to be significantly higher in ovarian cyst rupture cases (p = 0.002)
Discussion and Conclusion: Acute appendicitis and ovarian cyst rupture are among the main causes of acute abdomen, which can lead to mortal complications when it is not followed up and treated in the emergency department. In our study, based on the inflammatory response and physiological cycle in the pathogenesis of acute appendicitis and ovarian cyst rupture, we evaluated WBC, NEU, LYM, HB, HCT, PLT, MPV, CRP,  NEU / LYM and PLT / LYM rates, and aimed to make early intervention. In this study involving 200 patients, we evaluated the usability of hematlological parameters. We found that AA is more common in male patients. We found that leukocyte, neutrophil, crp, neutrophil / lymphocyte and platelet / lymphocyte values were higher in AA cases, and lymphocyte levels were higher in ovarian cyst rupture cases. We think that using leukocyte, lymphocyte, neutrophil, crp, neutrophil/lymphocyte and platelet/lymphocyte values in these patients who present with right lower quadrant pain can help in early and differential diagnosis and avoid unnecessary interventions.
Keywords: Acute appendicitis, ovarian cyst rupture, hemogram, emergency room