Uludağ'da yetişen üç hypericum türünün kimyasal bileşikleri ve biyolojik aktiviteleri üzerinde araştırmalar
Investigations on chemical compounds and biological activities of three hypericum species growing in Uludağ
Yazar: EZGİ ERSOY
Danışman: PROF. DR. AFİFE MAT
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Farmakognozi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Eczacılık ve Farmakoloji = Pharmacy and Pharmacology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Farmakognozi = Pharmacognosy ; Fenolik bileşikler = Phenolic compounds ; Fenoller = Phenols ; Hypericum = Hypericum ; Kimyasal bileşikler = Chemical compounds ; Kromatografi-sıvı = Chromatography-liquid ; Kütle spektrometri = Mass spectrometry ; Tıbbi bitkiler = Plants-medicinal ; Uludağ = Uludağ

Özet:
Bu çalışmada, Uludağ'dan toplanan üç Hypericum türü olan Hypericum calycinum, H. confertum ve H. perforatum türlerinin çiçekli topraküstü kısımlarından hazırlanan metanol ekstrelerinin LC-MS/MS cihazı ile kimyasal içeriği aydınlatılmıştır. Toplam fenolik bileşik ve flavonoit içerikleri sırasıyla pirokatekol ve kersetine eşdeğer olarak belirlenmiştir. DPPH serbest radikali giderim, ABTS katyon radikali giderim, metal bağlama ve CUPRAC yöntemleri ile antioksidan aktivite tayini; asetilkolinesteraz, butirilkolinesteraz, üreaz, tirozinaz, kolajenaz, elastaz, hyaluronidaz inhibisyon aktivite tayinleri ve antimikrobiyal aktivite tayini yapılmıştır.
Dokuz adet metabolit: p-kumarik asit, gallik asit, kinik asit, klorojenik asit, malik asit, protokateşik asit, rutin, kersitrin ve izokersitrin analiz edilen tüm türlerin bileşiminde tespit edilmiştir. İncelenen türler içinde en yüksek toplam fenolik bileşen içeren tür H. calycinum; toplam flavonoit miktarı en yüksek olan tür ise H. confertum türüdür. Bu çalışma sonucu elde edilen sonuçlar, Hypericum türlerinin antioksidan/radikal giderici bileşikler açısından iyi birer kaynak olduğunu doğrular niteliktedir. Her üç tür de iyi antioksidan aktivite göstermiştir. H. calycinum, zengin fenolik bileşik içeriğine bağlı olarak tüm antioksidan aktivite tayin çalışmalarında en etkili tür olarak bulunmuştur.
Üç türün enzim inhibisyon aktivitesi; asetilkolinesteraz, butirilkolinesteraz, tirozinaz, üreaz, kolajenaz, elastaz ve hyaluronidaz enzimleri üzerinde test edilmiştir. H. calycinum türü en yüksek asetilkolinesteraz inhibisyonunu sağlarken; H. perforatum butirilkolinesteraz enzimine karşı en yüksek inhibisyonu sağlayan tür olmuştur. Her üç tür de tirozinaz, kolajenaz, elastaz ve hyaluronidaz inhibisyon aktivitesi göstermiştir. Çalışılan türler arasında yalnızca H. calycinum düşük oranda antiüreaz aktivite göstermiş, diğer türler bu etkiyi göstermemiştir. Tüm türler Staphylococcus epidermidis suşuna karşı yüksek antibakteriyel ve Candida albicans suşuna karşı düşük antifungal aktivite sağlamıştır.

Anahtar Kelimeler: Hypericum, LC-MS/MS, Fenolik Bileşikler, Biyolojik Aktivite, Antioksidan Etki

Abstract:
In this study, chemical compositions of methanolic extracts prepared from flowered aerial parts of the following species collected from Uludağ, Hypericum calycinum, H. confertum and H. perforatum were investigated by LC-MS/MS. Total phenolic and total flavonoid contents were determined as pyrocatechol and quercetin equivalents, respectively. Antioxidant activities of the species were carried out by using DPPH free radical scavenging, ABTS cation radical scavenging, metal chelate and CUPRAC activity. Acetylcholinesterase, butyrylcholinesterase, urease, tyrosinase, collagenase, elastase, hyaluronidase inhibition and antimicrobial activity were also investigated.
Nine metabolites, p-coumaric acid, gallic acid, quinic acid, chlorogenic acid, malic acid, protocatechuic acid, rutin, quercitrin and isoquercitrin were identified in all analysed species. Among the species that were investigated, it was determined that H. calycinum has the highest total phenolic content whereas H. confertum has the highest flavonoid content. The biochemical results in this study confirm that these Hypericum species are a good source of antioxidant/radical scavenging compounds and all three species showed good antioxidant activity. H. calycinum appeared the most active in all antioxidant activity assays which is mainly due to its rich phenolic content.
Enzyme inhibition activity of the three species were tested against acetylcholinesterase, butyrylcholinesterase, tyrosinase, urease, collagenase, elastase and hyaluronidase enzymes. H. calycinum exerted the highest acetylcholinesterase inhibition, while H. perforatum had the best inhibition towards butyrylcholinesterase. All three species showed tyrosinase, collagenase, elastase and hyaluronidase inhibition activity. Among the species studied, only H. calycinum showed low antiurease activity, whereas the other species did not. High antimicrobial activity against Staphylococcus epidermidis and lesser antifungal activity against Candida albicans were observed in all species.

Keywords: Hypericum, LC-MS/MS, Phenolic Compounds, Biological Activity, Antioxidant Effect