Yoğun bakım ünitelerinde yatan yaşlı ve erişkin hastalarda gelişen nozokomiyal infeksiyon sıklığı ve etkileyen risk faktörleri
Nosocomial infection incidence and risk factors in elderly and adult patients in intensive care units
Yazar: KEVSER ÖZDEMİR
Danışman: YRD. DOÇ. DR. MURAT DİZBAY
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları = Clinical Microbiology and Infectious Diseases
Dizin: Hastaneler = Hospitals ; Risk faktörleri = Risk factors ; Yaşlılar = Aged ; Yetişkinler = Adults ; Yoğun bakım üniteleri = Intensive care units ; Çapraz enfeksiyon = Cross infection

Özet:
Toplumda 65 yaş üzerindeki hastaların giderek artması nozokomiyal infeksiyonlar için özel bir popülasyon oluşturmaktadır. Bu yaş grubunda infeksiyonlara yatkınlık, azalmış hücresel immunite gibi konak savunmasının bozulmasından kaynaklanmaktadır. Bu konunun önemine rağmen yaşlı hastalardaki nozokomiyal infeksiyonların insidansı ve risk faktörleri hakkında çok az şey bilinmektedir. Bu çalışmanın amacı hastanemiz medikal YBÜ'lerde yatan yaşlı hastalarda gelişen nozokomiyal infeksiyonların sıklığı, risk faktörleri ve mortaliteyi etkileyen faktörleri araştırmaktır.Çalışmamız Ocak 2008-Aralık 2008 tarihleri arasında 4 YBÜ'de 48 saatten uzun süre yatırılarak takip edilen toplam 433 hasta ile yapılmıştır. Hastaların 228'i 65 yaş ve üzeri, 205'i 18-65 yaş arasındadır. Yaşlı ve erişkin hastalar Nİ gelişimini etkileyen risk faktörleri, etkenler ve mortalite oranları yönünden karşılaştırılmıştır, ayrıca Nİ gelişen ve gelişmeyen yaşlı hastalar risk faktörleri açısından karşılaştırılmıştır. Nİ gelişimi açısından yaşlı ve erişkin grup arasında fark saptanmamıştır. Yaşlı grupta Nİ insidansı %51, erişkin grupta %48.8 olarak bulunmuştur. Nİ olan yaşlı hastalarda diyabet, KOAH ve kronik hastalık varlığı erişkin hastalardan anlamlı derecede yüksek bulunmuştur. Her iki grupta da en sık rastlanan Nİ pnömoni olup MV kullanımı her iki grupta da yüksek olarak saptanmıştır.Nozokomiyal infeksiyonu olan yaşlı hastalarda hastanede yatış süresi ve mortalite Nİ olmayanlara göre anlamlı olarak yüksek bulunmuştur. İleri yaş, yatış süresinin uzunluğu, SVK ve MV uygulaması, bilinç bozukluğu, kronik hastalık varlığı, Nİ ve malignite mortalitayi artıran bağımsız risk faktörleri olarak bulunmuştur.Sonuç olarak nozokomiyal infeksiyon YBÜ'de takip edilen yaşlı hastalar için önemli bir mortalite nedenidir. Çalışmamızda invaziv yöntemlerin kullanımı ile infeksiyon insidansının arttığı gösterilmiştir. İnvaziv işlemlerin kısa süreli ve kısıtlı kullanımının infeksiyonların azaltılmasına önemli bir katkı sağlayacağı düşünülmüştür.Anahtar sözcükler: Nozokomiyal infeksiyon, yaşlı hasta, risk faktörleri

Abstract:
Gradually increase in patients over 65 year age accounts a spesific population for nosocomial infections. Predisposition to infections in this age group is a result of impaired host defence such as diminished cellular immunity. Despite the importance of this fact there is not much data about the incidence and risk factors of nosocomial infections in elderly. The purpose of this study is to investigate the risk factors, the factors effecting mortality and incidence of nosocomial infections in elderly patients in the medical ICUs of our hospital.A total of 433 patients treated over 48 hours at four ICU's between January and December 2008 were enrolled in the study. 288 of the patients were over 65, and 205 of them were 18-65 age. Elderly and adult patients were compared according to the factors effecting the development of nosocomial infection, causative agents, and mortality rates. Moreover, elderly patients with/without nosocomial infection were compared for the risk factors. There was no difference in the incidence of nosocomial infection between the elderly and adult group. The incidence of nosocomial infection was found 51% in the elderly group and 48.8% in the adult group. The presence of diabetes, COPD and chronic diseases were statistically higher in the elderly patients with nosocomial infection. Pneumonia was the most frequent nosocomial infection in both groups, and mechanical ventilator utilisation was found to be high in both groups.Mortality rate and duration of hospitalization were found significantly higher in patients with nosocomial infection than those of without nosocomial infection. Increased age, lenghtheded duration of hospitalization, deterioration of conscious, existance of underlying chronic diseases, the presence nosocomial infection and malignancy as well as the use of MV and CVC are found to be independent risk factors for mortality.In conclusion, nosocomial infection is an important factor leads to mortality in patients being monitored in ICU's. We found that use of invasive techniques were related with increase in the incidence of nosocomial infections. Limited application of invasive prosedures will make a contribution to decrease these infections.Key words: Nosocomial infection, elderly, risk factors