Kayseri ili sulama birliklerinin 2016-2018 yılları arası performans analizi
Performance analysis of Kayseri irrigation associations between 2016-2018
Yazar: TURGAY YAVUZ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SERTAN SESVEREN
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyosistem Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Ziraat = Agriculture

Özet:
Bu çalışmada, 2016-2018 yılları arasında Kayseri ilinde yer alan sulama birliklerinin performanslarını değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Kayseri ilinde bulunan 11 adet sulama birliğinin (Sarımsaklı Ova, Sarımsaklı Pompaj, Sarıoğlan, Felahiye Kayapınar, Ağcaşar, Kovalı, Develi Ovası, Yamula Mansap, Bahçelik, Karaboğaz Kılıçmehmet Büyük Potuklu ve Zamantı Sulama Birlikleri) belirtilen yıllara ilişkin verileri kullanılmış olup, 2016-2018 yılları arasında su dağıtım, finansal göstergeler ve tarımsal, ekonomik, üretim yönünden incelenmiştir. Mali yeterlilik oranı ortalama % 66.37, su ücreti toplama performansı % 59. birim sulama alanına düşen enerji masrafları ortalama 40.34 $ ha-1, su temini oranı ortalama 1.13, şebekeye alınan birim sulama suyuna karşılık üretim değeri 0.671 $ m-3, birim sulama alanı üretim değeri ortalaması 2496 $ ha-1, birim sulama alanına dağıtılan yıllık sulama suyu miktarı ortalaması 4221 m3 ha-1, birim sulanan alana dağıtılan yıllık sulama suyu miktarı ortalama 6769 m3 ha-1, sulama oranı % 67, birim sulama alanına düşen işletme bakım ve yönetim masrafları 81,09 $ ha-1, birim sulanan alana düşen enerji masrafları 52,58 $ ha-1 olarak hesaplanmıştır. Kayseri ilindeki sulama birliklerinin su temin oranı ortalaması 1' den büyük olması, sulama suyunun fazla kullanıldığı anlamına gelmektedir. Kayseri ilindeki sulama birliklerinin su ücretini toplama performans göstergelerinde artış sağlanması için ön yüklemeli sayaç sistemine geçmelerinin gerekli olduğu görülmüştür. Bu sayede su ücreti toplanması ile ilgili sıkıntıların ortadan kalkması sağlanabilir. Genel olarak çalışma sahasındaki birliklerin performanslarının artması için sulama birliklerinin açık kanal ve kanaletlerin kapalı basınç sistemlerine geçmesi ve hız kazandırılması gerekmektedir.

Abstract:
This study aims to evalute the performances of the irrigation unions that existed in the province of Kayseri between 2016-2018. The data obtained from 11 irrigation unions, which were in Kayseri province during the mentioned years, was used in the study and this data was examined in terms of water distribution, agricultural, economic and financial indicators and production between 2016-2018. The rate of financial capability was calculated as 66.37 %, the performance of collecting water fees was calculated as 59 %, the average energy expencive for each unit of irrigation area was calculated as 40.34 $ ha-1, the average rate of water supply was calculated as 1.13, the production value for each unit irrigation water that was taken into the network was calculated as 0.671 $ m-3, the average of the production value of unit irrigation area was calculated as 2496 $ ha-1, the average amount of irrigation water which was distributed to the unit irrigation area was calculated as annually 4221 m3 ha-1, the average amount of irrigation water which was distributed to the unit irrigated area was calculated as annually 6769 m3 ha-1,, the rate of irrigation was calculated as 67 %, the expenses of operation maintenance and management for each unit irrigation area were calculated as 81.09 $ ha-1, the energy expenses for each unit irrigated area were calculated as 52.58 $ ha-1. It was determined that the irrigation unions in Kayseri city used excess irrigation water as their average rate of water supply was bigger than 1. It was observed that the irrigation unions in Kayseri should move into the system of prepaid water meter in order to enhance their performance in the water fee collecting indicators. This way, the problems related to the collecting water fees can be eliminated. In general, in order to enhance the performances of the unions which are already in the working site, the transition of the irrigation unions into open canal systems should be accelerated and canalets should switch into closed pressure systems.