Kentsel biyoçeşitlilik ve planlama ilişkisi: Adana seyhan baraj gölü yaban hayatı geliştirme sahası planı
Relationship between urban biodiversity and planning: Adana seyhan dam lake wildlife development area plan
Yazar: SEDA ŞAN
Danışman: DOÇ. DR. YENER BAŞ
Mersin Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Şehircilik ve Bölge Planlama = Urban and Regional Planning

Özet:
Kentsel alanlar, hızla artan dünya nüfusu döneminde sürdürülebilirlik açısından kritik bir rol oynamaktadır. Kentsel nüfusun hızla büyümesi, daha fazla altyapı, kaynak ve hizmet ihtiyacını doğururken çevresel baskıları da artırmaktadır. İklim değişikliği, yanlış arazi kullanımı ve diğer çevresel sorunlar, mevcut habitatların değişmesine, işlevini kaybetmesine ve bazen yok olmasına yol açmaktadır. Bu kritik düşüş, büyük ölçüde insan kaynaklı olup, insan faaliyetlerinin şehir sınırlarının ötesine geçerek küresel kaynakları etkilediği bir gelecek senaryosunu ortaya koymaktadır. Günümüzde dünya nüfusunun %60'ından fazlası şehirlerde yaşamakta olup, bu oran 2050 yılında %68'e çıkması beklenmektedir; bu durum, ekosistem hizmetleri ve biyoçeşitlilik üzerindeki baskıyı artıracaktır. Şehirler, antropojenik değişimlerin merkezinde yer aldığı için, doğayla olan etkileşimlerinin bu küresel endişelere bağlı olarak dönüşmesi gerekmektedir. Kentsel biyoçeşitlilik, hem insan refahı hem de şehirlerdeki başarılı doğa koruması için temel bileşen olup, kentsel planlama sürecine daha etkili bir şekilde dâhil edilmelidir. Bu çalışma, kentsel biyoçeşitlilik ve planlama arasındaki karmaşık ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, şehirleşmenin ekosistemler üzerindeki etkilerini ve ekosistem hizmetlerinin sürdürülebilir yönetiminin önemini vurgulamaktadır. Çalışma, Barselona, Singapur ve Berlin şehirlerdeki başarılı kentsel biyoçeşitlilik stratejilerini analiz etmekte ve ortak kriterler bağlamda Adana Seyhan Baraj Gölü Yaban Hayatı Geliştirme Sahası'nı değerlendirmektedir. Bulgular, ekosistem hizmetleri ve biyoçeşitliliğin kentsel planlamaya entegrasyonunun şehirlerin sürdürülebilirliğini ve yaşanabilirliğini artırmada ne denli önemli olduğunu ortaya koymaktadır.

Abstract:
Urban areas play a critical role in sustainability during a period of rapidly increasing global population. The rapid growth of urban populations necessitates greater infrastructure, resources, and services while also increasing environmental pressures. Climate change, improper land use, and other environmental issues lead to the alteration, degradation, and sometimes loss of existing habitats. This critical decline is largely anthropogenic, presenting a future scenario where human activities extend beyond city boundaries to impact global resources. Currently, over 60% of the world's population resides in cities, and this proportion is expected to rise to 68% by 2050; this will increase the pressure on ecosystem services and biodiversity. Cities, being at the center of anthropogenic changes, need to transform their interactions with nature in response to these global concerns. Urban biodiversity is a fundamental component for both human well-being and successful nature conservation in cities and must be more effectively integrated into the urban planning process. This study aims to examine the complex relationship between urban biodiversity and planning. The research highlights the impacts of urbanization on ecosystems and the importance of sustainable management of ecosystem services. The study analyzes the successful urban biodiversity strategies in cities such as Barcelona, Singapore, and Berlin, and evaluates the Adana Seyhan Baraj Gölü Wildlife Development Area in the context of these common criteria. The findings underscore the critical importance of integrating ecosystem services and biodiversity into urban planning to enhance the sustainability and livability of cities.