Sosyal bilgiler öğretim programındaki öğrenme alanlarının sosyoloji ile ilişkisi üzerine bir araştırma
A research on the relationship between learning areas in social studies curriculum anr sociology
Yazar: BÜŞRA GÜMÜŞ
Danışman: PROF. DR. ABDULKADİR UZUNÖZ
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Ortaöğretim okulları = Secondary education schools ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Sosyal bilgiler öğretimi = Social studies teaching ; Sosyoloji = Sociology ; Öğrenme ortamı = Learning environment ; Öğretim programları = Teaching curriculums

Özet:
Sosyal Bilgiler eğitiminde Sosyoloji farklı sınıf düzeylerinde ve farklı disiplinlerle
ilişkisi kurulan alanlardan bir tanesidir. Bu araştırmada2018-2019 eğitim-öğretim
yılında uygulanmaya başlanan ve yenilenen Sosyal Bilgiler öğretim programı,
program içerisindeki öğrenme alanları ve Ortaöğretim Sosyoloji öğretim programı
incelenerek sosyolojinin Sosyal Bilgiler eğitimi ile ilişkisini ortaya koymak
amaçlanmaktadır. Sosyal Bilgiler öğretim programı incelendiğinde sosyoloji bilimi
ile ilgili birçok terim ve kavramın programda bulunduğu göze çarpmaktadır. Bu
bahsedilen kavramlar yenilenen Sosyal Bilgiler öğretim programında öğrenme
alanları içinde yer bulmuştur .Bu ilişkiyi tüm öğrenme alanları açısından ayrıntılı
şekilde incelemek Sosyal Bilgiler dersindeki ilişkilendirmelerin daha görünür hale
gelmesine katkı sağlayacaktır.
Araştırmada nitel araştırma modeli olan görüngü bilim deseni kullanılmıştır. Sosyal
bilgiler öğretim programındaki öğrenme alanlarının sosyoloji ile ilişkisinin bütüncül
olarak ortaya çıkarılmak istenmesi araştırmayı görüngü bilim desenine
yönlendirmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Nevşehir il merkezinde ve farklı
köylerde sosyal bilgiler öğretmenliği yapan 18 öğretmen oluşturmaktadır. Çalışma
grubunun belirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemlerinden biri olan ölçüt
örnekleme kullanılmıştır. Özel örnekleme, derinlemesine bir araştırma yapmak için
araştırma kapsamında bilgi açısından zengin durumların seçilmesidir. Çalışma
grubu belirlenirken amaçlı örneklem yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada veri
toplamak amacıyla yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Görüşme
formu araştırmacı tarafından ilgili literatürden faydalanılarak oluşturulmuştur.
Görüşme formu 2 bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde öğretmenlerin kişisel
bilgilerinin yer aldığı sorular bulunurken; ikinci bölümde öğretmenlerin sosyal
bilgiler öğretim programındaki öğrenme alanlarının sosyoloji ile ilişkisine yönelik
görüşlerinin tespit edilmesine dönük hazırlanan sorular yer almaktadır. Veriler
araştırmacı tarafından Haziran-Ağustos dönemi arasında yüz yüze görüşme yöntemi
ile toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiş
kodlanmış ve tablolar haline getirilerek yorumlanmıştır. Araştırmanın sonunda sosyal
bilgiler öğretmenlerinin sosyolojinin ve sosyal bilgilerin birbirlerini tamamlayan
olgular olduğunu ifade ettikleri, sosyoloji ve sosyal bilgiler dersinin birbirini
bütünlediğini düşündükleri, sosyal bilgiler öğretim programında sosyolojiye yer
verilmesi gerektiğini düşündükleri ve sosyal bilgiler öğretim programında sosyoloji
ile ilişkili öğrenme alanlarının dersin amacına yüksek düzeyde katkısı olduğunu
düşündükleri görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Sosyal Bilgiler Öğretim Programı, Öğrenme Alanı, Sosyoloji

Abstract:
Relationship between Sociology in Social Studies education at different grade levels
and with different disciplines It is one of the established areas. In this research, in the
2018-2019 academic year, The Social Studies curriculum, which was started to be
implemented and renewed, Social sciences of sociology by examining learning areas
and Secondary Education Sociology curriculum. It is aimed to reveal its relationship
with information education. Social Studies teaching When the program is examined,
it is seen that many terms and concepts related to sociology are included in the
program. is conspicuous. These mentioned concepts are renewed in Social Studies
teaching. found a place in the learning areas in the program. All learning areas to
examine the associations in the Social Studies course in detail in terms of will
contribute to its visibility. Phenomenology, which is a qualitative research model,
was used in the research. Social studies reveal the relationship between the learning
areas in the curriculum and sociology holistically. Desiring to be removed has
directed the research to the phenomenology pattern. of the research The study group
consisted of social studies teachers working in Nevşehir city centre and in different
villages. It consists of 18 teachers. Purposeful sampling in determining the study
group Criterion sampling, which is one of the methods, was used. Special sampling,
an in-depth is the selection of information-rich situations within the scope of research
to conduct research.
A purposive sampling method was used while determining the study group. data in
research A semi-structured interview form was used to collect data. Interview form It
was created by the researcher using the relevant literature. Interview form 2 consists
of sections. In the first part, questions about teachers' personal information while
found; In the second part, teachers' learning in social studies curriculum prepared to
determine the views of the fields of study on the relationship between sociology and
sociology. questions are included. The data were collected by the researcher between
June and August. collected by face-to-face interview method. The obtained data were
analyzed by the content analysis method. were coded and interpreted by turning into
tables. At the end of the research, the social phenomena of sociology and social
studies complement each other. They stated that sociology and social studies courses
complement each other. They think that sociology should be included in the social
studies curriculum. thought and learning areas related to sociology in the social
studies curriculum. It was seen that they thought that they contributed to the purpose
of the course at a high level.

Keywords: Social Studies Curriculum, Learning Area, Sociology