İlkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin bilimin doğasına yönelik görüşlerinin senaryolar yoluyla incelenmesi
Examination of fourth grade students' opinions on the nature of science by scenarios
Yazar: BURCU SEVER
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMET ÖZDEN
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilimin doğası = Nature of science ; Eğitim = Education ; Fen bilgisi eğitimi = Science education ; İlkokul öğrencileri = Primary school students ; İlköğretim = Primary education

Özet:
Fen eğitiminin temel amacı bilim okuryazarı birey yetiştirmektedir. Bilim okuryazarlığının bilimin doğası eğitiminin ilkokuldan itibaren fen derslerine entegre edilmesiyle başarılabileceğine inanılmaktadır. Bu araştırmada ilkokul dördüncü sınıf öğrencilerinin bilimin doğası ve bilimin doğası bileşenlerine yönelik görüşlerinin senaryolar aracılığıyla incelenmesi amaçlanmaktadır. Temel nitel araştırma deseninden yararlanılan araştırmada katılımcıların ve katılımcıların öğrenim gördüğü okulların belirlenmesinde maksimum çeşitlilik örneklemesi kullanılmıştır. Bu kapsamda örnekleme stratejisinin kullanımında iki aşamalı bir süreç izlenmiştir. Birinci aşamada araştırmanın gerçekleştirildiği şehirde özel bir okul tarafından yapılan bursluluk sınavına katılan okulların farklı düzeydeki fen başarıları çeşitlilik alanı olarak alınmıştır. İkinci aşamada ise fen başarı ortalaması en yüksek, en düşük ve orta düzey okulda öğrenim gören farklı fen başarı düzeyindeki 15 öğrenci araştırmaya dahil edilmiştir. Araştırma 2022-2023 eğitim öğretim yılında İç Ege Bölgesi'nde yer alan bir şehirde gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri bilimin doğası bileşenlerini konu eden senaryolar ve her bir senaryoyla ilgili altı sorudan oluşan yarı-yapılandırılmış görüşme sorularıyla elde edilmiştir. Görüşmeler her bir katılımcı ile birebir ve yüz yüze gerçekleştirilmiştir. Araştırmada elde edilen veriler tümdengelimsel içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiştir. Veri analizinden elde edilen bulgular ışığında katılımcı öğrencilerin bilimin doğası bileşenlerine yönelik çoğunlukla naif bir anlayışa sahip oldukları sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Fen eğitimi, bilim okuryazarlığı, bilimin doğası görüşleri, ilkokul dördüncü sınıf öğrencileri, bilimin doğası senaryoları

Abstract:
The main purpose of science education is to raise scientifically literate individuals. It is believed that science literacy can be achieved by integrating nature of science education into science lessons starting from primary school. This research aims to examine the views of fourth grade primary school students on the nature of science and its components through scenarios. In the research, which used the basic qualitative research design, maximum diversity sampling was used to determine the participants and the schools where the participants studied. In this context, a two-stage process was followed in the use of the sampling strategy. In the first stage, the different levels of science achievements of the schools participating in the scholarship exam held by a private school in the city where the research was conducted were taken as an area of ​​diversity. In the second stage, 15 students with different science achievement levels who were studying in schools with the highest, lowest and middle level science achievement averages were included in the research. The research was conducted in a city in the Inner Aegean Region in the 2022-2023 academic year. Research data was obtained through scenarios about nature of science components and semi-structured interview questions consisting of six questions related to each scenario. Interviews were conducted one-on-one and face to face with each participant. The data obtained in the research were analyzed with the deductive content analysis method. In light of the findings obtained from the data analysis, it was concluded that the participating students mostly had a naive understanding of the components of the nature of science.

Key Words: Science education, science literacy, nature of science views, fourth grade primary school students, nature of science scenarios