Hipotansif ratlarda düşük doz dopamin infüzyonunun böbrek fonksiyonları üzerine etkisi
The effect of low-dose dopamine infusion on renal functions in hypotansive rats
Yazar: HATİCE KAYA ÖZDOĞAN
Danışman: PROF. DR. GÜLNAZ ARSLAN
Başkent Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Anesteziyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2000
Konu: Anestezi ve Reanimasyon = Anesthesiology and Reanimation

Özet:
Akut böbrek yetmezliği riski yüksek olan hastalarda sistemik etki oluşturmadan böbrek fonksiyonlarının korunması veya iyileştirilmesi amacıyla düşük doz dopamin infüzyonu yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu deneysel çalışmada hipotansif koşullarda renal dozda verilen dopaminin böbrek fonksiyonları üzerindeki koruyucu etkisinin araştırılması amaçlandı.

Çalışmamızda herbiri on rat içeren kontrol, sadece dopamin, sadece hipotansiyon ve hippotansiyon+dopamin grupları oluşturuldu. Dopamin infüzyonu 0.5 mcg/kg/dk hızında uygulandı. Hipotansiyon 40 mcg/kg/dk hızında nitroprusid-Na infüzyonu ile oluşturuldu. İki saatlik izlemn süresi içerisinde biyokimyasal inceleme ve idrar analizi için örnekler alındı. Bütün gruplara hemodinamik izlem ile kan örneklerinin alınabilmesi için karotid arter ve femoral ven kateterizasyonu yapıldı. 

Uygulanan dozda dopamin infüzyonu ratlarda hemodinamik değişiklik oluşturmadı. Hipotansiyon ve Hipotansiyon+dopamin gruplarında, 2 saatlik çalışma süresince kan üre değerlerinin yükseldiği görüldü. Hipotansiyon grubunda 1. saat kan üre değerlerinin hiptansiyon+dopamin grubunda daha yüksek olduğu fakat bu farkın 2. saatte kaybolduğu gözlendi. Dopamin tedavis kan kreatinin seviyelerini etkilemedi. Çalışmamızda potasyum klirensinin dopamin infüzyonundan etkilenmediği görüldü. Hipotansiyon+dopamin grubunda sodyum klirensinde diğer gruplara göre önemli bir artış olduğu, ancak sadece dopamin verilen grupta dopaminin natriüretik etkisinin olmadıüğı gözlendi.

Sonuç olarak, 0.5 mcg/kg/dk hızında dopaminin deneysel olarak hipotansiyon oluşturulan ratlarda erken dönemde kan üre düzeyindeki artışı engellediği fakat bu etkisinin oldukça kısa süreli olduğu ve bu dozda verilen dopaminin natriüretik etkisinin belirgin olduğu söylenebilir. Bu çalışmada dopaminin tek başına böbrek fonksiyonlarını koruyucu etkisi olmadığı sonucuna varıldı.

Abstract:
Low-dose dopamine is commonly used to protect or improve renal function without causing systemic effects in patients with high risk of renal failure. In this study, our aim was to investigate the role of "renal" dose dopamine in protecting the renal functions in a rat model of hypotension.

During the experiment rats were divided into four groups, each containing 10 rats: Control, hypotension, dopamine and hypotension plus dopamine groups. Dopamine was infused at a rate of 0.5 mcg/kg/min and hypotention was achieved by sodium-nitroprusside infusion of 40 mcg/kg/min. Blood and urinary samples were drawn for biochemical analysis during the two-hour study period. All rats were catheterised by femoral and carotid route for invasive monitoring and blood sampling. 

We did not observe any hemodynamic effect of dopamine at this rate of infusion. Blood urea levels increased during the study period in hypotension+dopamine groups. When these two groups were compared, BUN levels were found significantly higher in hypotension group during the early phase but the difference disappeared at the end of the study. Dopamine infusion had no effect on blood creatinine levels. Differences in potassium clearance were insignificant between the groups. Despite the significance of improved sodium clearance in the hypotensive rats treated with dopamine when compared with the other groups, natriuresis did not occured in the dopamine-only group

As a conclusion, renal dose dopamine infusion at a rate of 0.5 mcg/kg/min, showed a short lived prevention against the increase of BUN during the early phase hypotension and it possessed a significant natriuretic action at this infusion rate. It is hard to mention about the protective effect of renal dose dopamine under the light of our study.