Bitki su stres indeksi ile pamuk verim ilişkilerinin infrared termometre tekniği kullanılarak belirlenmesi
The Determination of the relationship between crop water stress index and cotton yield by infrared thermometry technique
Yazar: HÜSEYİN GÜNDOĞDU
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET ALİ UL
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2002
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki su stres indeksi = Crop water stress index ; Kızılötesi termometre tekniği = Infrared thermometry technique ; Pamuk = Cotton ; Yaprak sıcaklığı = Canopy temperature

Özet:
Menemen koşullarında, Nazilli-84 pamuk çeşidinde infrared termometre tekniği kullanılarak belirlenen yaprak sıcaklığı ile hesaplanan bitki su stres indeksini belirlemek ve verim ile topraktaki su miktarı ile ilişkilerini incelemek amacıyla yürütülen bu araştırma 1995 ve 1996 yıllarında Menemen Köy Hizmetleri Araştırma Enstitüsü deneme alanında gerçekleştirilmiştir. Tesadüf blokları deneme desenine göre üç yinelemeli olarak yürütülen denemede; susuz, kullanılabilir nemin % 40, 60 ve 80'i tüketildiğinde sulama yapılması konulan olmak üzere dört deneme konusu ele alınmıştır. Sonuç olarak; her iki yılda da en yüksek verim, kullanılabilir nemin % 80'i tüketildiğinde sulama yapılan 13 konusundan elde edilmiştir.VI Belirtilen konunun ortalama bitki su stres indeks (CWSI) değeri 1995 yılında 0.21 ve 1996 yılında 0.25 olarak bulunmuş, diğer konularla karşılaştırıldığında daha küçük düzeyde gerçekleşmiştir. CWSI hesaplamalarında kullanılan iki kriterden biri olan üst baz sınır çizgisi 1995 yılında 3.4 °C ve 1996 yılında ise 3.69 °C dolayında çıkmıştır. İkinci kriter olan yaprak sıcaklığı ile hava sıcaklığı farkının (Tc-Ta) su buhar basıncı açığı (VPD) ile ilişkisini ifade eden alt baz sınır çizgisi ise 1995 de Tc-Ta=1.795 - 1.272 VPD ve 1996 yılında Tc- Ta=1.319 - 0.995 VPD doğrusal denklemi ile ifade edilebileceği sonucuna varılmıştır. CWSI değerleri sulama uygulamaları sonrası 2 ile 5 günlük periyotlar arasında düşme eğilimi göstermiştir. Anahtar Sözcükler: Pamuk, infrared termometre tekniği, bitki su stres indeksi, yaprak sıcaklığı.

Abstract:
Research Institute between 1995 and 1996 with the aim of determining the crop water stress index of Nazilli-84 cotton variety, using canopy temperature determined by infrared thermometry technique and studying out relationship with yield and soil moisture content. Four treatments as completly dry, irrigating at the level of 40, 60 and 80 % of available moisture capacity consumption by crop, have been studied according to the randomized block design with three replications. The highest yield according to the results had been obtained from the treatment of 13 which is the irrigation made at the level of 80 % of available soil moisture consumption by the crop. Crop water stress indexVIII (CWSI) value of the treatment 13, which was giving the highest yield, was determined as 0.21 in 1995 and 0.25 in 1996 and these values were smaller than the other treatments. The upper limit baseline, which is one of two criteria using in the CWSI calculations, had been around 3.4 C° in 1995 and 3.69 C° in 1996. The lower limit baseline as second criterion, which expresses the relationship between the differences of Canopy and air temperature (Tc- Ta) and vapor pressure deficit (VPD), has been expressed linearly by the equation of Tc-Ta=l. 795-1. 272VPD in 1995 and Tc-Ta=1.319- 0.995VPD The CWSI values showed a falling trend between the 2 and 5 day periods with the aplications of irrigation Key Words: Cotton, infrared thermometry technique, crop water stress index, canopy temperature