Sağlık haberlerinin kamuoyunu yönlendirme işlevi: Dilovası'ndaki kanser vakalarının Türk yazılı basınına yansımaları
Function of health news in manipulation of the the public opinion: Reflections of cancer cases in Dilovası on Turkish press
Yazar: KEZBAN KARAGÖZ
Danışman: DOÇ. DR. GÜVEN BÜYÜKBAYKAL
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Gazetecilik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Gazetecilik = Journalism
Dizin: Basın = Press ; Habercilik = Journalism ; Haberler = News ; Kamuoyu = Public opinion ; Kamuoyu oluşturma = Public opinion forming ; Kocaeli-Dilovası = Kocaeli-Dilovası ; Kocaeli-Gebze = Kocaeli-Gebze ; Neoplazmlar = Neoplasms ; Sağlık = Health ; Sağlık iletişimi = Health communication ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yazılı basın = Written press

Özet:
Sağlık haberleri sağlık iletişimin önemli bir ayağıdır. Bu ayağın halk yararına dönüştüren aktörlerden biri ise sağlık muhabiri veya habercisidir. Yapılan bu çalışma 01 Ekim 2004 ? 31 Mart 2012 tarihleri arasında, yaygın basında Dilovası'ndaki kanser vakalarını konu alan toplam 91 haber incelenmiştir. Arasında Hürriyet, Zaman, Milliyet, Radikal ve Cumhuriyet gazete ve eklerinde Dilovası'ndaki kanser vakaları hakkındaki haberlerin incelenmesi ve sınıflandırılması üzerinedir. Çalışmanın ilk bölümünde sağlık ve sağlık iletişimine dair temel kavramlar irdelenmiştir. Daha sonra sağlık haberleri ve sağlık haberciliği kavramları farklı yönleriyle incelenmeye çalışılmıştır. Üçüncü bölümde sağlık haberlerinde etik değerler ve dayandığı ilkeler üzerine kavramlar üzerinden bir çalışma yapılmıştır.Dördüncü bölümde ilgili gazetelerde yer alan Dilovası'ndaki kanser haberleri içerik analizi yöntemiyle ele alınmış ve sonuçları grafikler ve yorumlar halinde sunulmuştur. Son olarak elde edilen veriler ışığından ilgili gazetelerin sağlık haberleri politikasına bazı öneriler getirilirken, haberlerin takdir edilen yönlerine de değinilmiştir.Dilovası'ndaki kanser vakalarının yansıdığı 5 yazılı basın organı konuyu çoğu zaman kaynakların dilinden ele almıştır. Yer yer ise bölgede yaşayan insan hikayeleri üzerinden bir anlatım benimsenerek okuru bilgilendirmek amaçlanmıştır. Fakat 2004 yılı ile yoğun olarak başlayan bölgedeki kanser vakalarına ilişkin haberlerin detayları ve süreçteki yeni gelişen durumlar yeterince yazılı basında yer bulamamıştır. Haberler gazetelerde uzun bir sürece yayılmıştır. Bu anlamda haberi takip kavramının önemi bir kez daha ortaya çıkmaktadır.Yapılan bu çalışmanın, hala magazin gibi algılanan sağlık haberlerinin araştırılması için bir kaynak olması ve sağlık haberlerinin öneminin kavranması adına yeni çalışmalara alt yapı oluşturması beklenmektedir.

Abstract:
Health news is an important factor for health communication. One of the actors which transforms this factor in public interest is health reporter or journalist. This research is carried on 91 news article about cases in Dilovası from 01 October 2004 to31 March 2012 . The analysed and classified news articles are from Hürriyet, Zaman, Milliyet, Radikal and Cumhuriyet newspaper and newspaper supplements about cancer cases. In the first part of the research, basic concepts relating to health and health communication are examined thoroughly. In the following chapter health news and health journalism concepts are intended to be analysed from different perspectives. In the third part, a research has been made about ethical concepts in health news and the principles they rely on.In the fourth part in the news articles about cancer cases in Dilovası are analysed with a content analyses method,the results are presented with graphics and comments. In the final part in the light of the data collected some suggestions are made regarding to the health news policy of the related newspapers publishing those articles meanwhile mentioning some appreciated parts of the news articles.5 printed media mostly approached the problem in the language of the direct source.Also, It is aimed to inform the reader in the sight of the true life stories about the locals who live there. Nevertheless, news details and new developments about the cancer cases have not made the news in details enough since 2004. News are dispersed in a long process. In this sense, concept of news pursuing is highlighted once more.This research is expected to be a resource for research of the health news which are still viewed as magazine news and expected to help the comprehension of the importance of these news, constituting an infrastructure for the news researches.