Subklinik tirotoksikoz ile non alkolik yağlı karaciğer hastalığı ilişkisi
Association of Subclinical thyrotoxicosis with nonalcoholic fatty liver disease
Yazar: RÜVEYDA BULUT KILIÇ
Danışman: DOÇ. DR. MEHMET MUHİTTİN YALÇIN
Gazi Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2023
Konu: Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları = Endocrinology and Metabolic Diseases
Dizin: Hepatosteatoz =   ; Tirotoksikoz = Thyrotoxicosis

Özet:
Amaç: Non alkolik yağlı karaciğer hastalığı(NAYKH) tüm dünyada prevelansı
girerek artan ve basit steatozdan siroza, hepatosellüler karsinom(HCC)'a kadar olan
bir klinik spektrumdur. Obezite, metabolik sendrom, diyabet ile olan yakın ilişkisi
bilinmekle birlikte mortalitesi ve morbiditesi yüksektir. Tiroid hormonları hücre
metabolizmasında düzenleyici rol oynar ve NAYKH etyolojisinde yer alan metabolik
parametreler üzerinde etkilidir. Şimdiye kadar yapılan çalışmalar çoğunlukla
hipotiroidizmin NAYKH riskini arttırdığını desteklemekle birlikte
tirotoksikozun NAYKH üzerine etkisini araştıran yeterli sayıda çalışma yoktur.
Subklinik tirotoksikozu olanlarda NAYKH ile ilgili bilgimiz ise yapılan birkaç
çalışma ile sınırlıdır. Bu çalışmada amaç; iyatrojenik olarak subklinik tirotoksikoz
tablosunda olan tiroidektomi yapılmış ve levotiroksin tedavisi alan Tiroid Ca olan
hastalarla yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi (VKİ) yönünden eşleştirilmiş sağlıklı
kontrol grubun non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı açısından karşılaştırmak ve
subklinik tirotoksikozun NAYKH'na etkisini araştırmaktır.
Hastalar ve Yöntemler: Mart 2023 ve Kasım 2023 yılları arasında Gazi
Üniversitesi Tıp fakültesi, Endokrinoloji Polikliniğine başvuran remisyonda tiroid ca
nedeniyle takip edilen subklinik tirotoksikozu olan 18-65 yaş arasında 38 kişi (5
erkek/ 33 kadın) hasta grubunda, benzer yaş ve cinsiyet dağılımına sahip 38 (5 erkek/
33 kadın) sağlıklı kişi de kontrol grubunda olmak üzere 76 kişi çalışmaya dahil
edildi. Katılımcıların karaciğer fonksiyon testleri, serum lipid düzeyleri, tümör
nekrozis faktör -alfa (TNF-α), İnterlökin-6 (IL-6), T4, TSH testlerine bakıldı.
Karaciğer yağlanması için ultrasonografi ile kantitatif ölçüm yapıldı ve TAI (Tissue Attenuation İmaging) değeri hesaplandı aynı zamanda hepatik steatozun evresi grade
olarak ölçülüp kaydedildi. Fatty liver index(FLI) hesaplandı. IBM SPSS 26.0
programı kullanılarak istatiksel analiz yapıldı. İstatiksel anlamlılık seviyesi p <0,05
ve anlamsızlık seviyesi p>0,05 olarak kabul edildi.
Bulgular: Subklinik tirotoksikoz grubu ile ötiroid grup arasında görüntüleme ile tanı
alan NAYKH açısından anlamlı bir fark saptamadık (p>0,05). Her iki grupta da
hepatik steatozun derecesi ile yaş, VKİ, bel çevresi, ALT, GGT, LDL ve TG
düzeyleri arasında anlamlı korelasyon saptadık. Yaş ve vücut kitle indexi (VKİ)
kontrol edilerek yapılan analizlerde TSH ile hepatik steatoz derecesi(grade) arasında
anlamlı, pozitif yönde bir korelasyon saptadık.
Tartışma: Çalışmamızda TSH'ın baskılanma düzeyi ile NAYKH arasında negatif
bir ilişki olduğunu saptadık, bu açıdan sonuçlarımız literatür ile uyumludur.
Çalışmamızda tiroid ca nedeniyle opere edilmiş ve subklinik tirotoksikozu olan
hastalarda NAYKH'nı sayıca ötiroid gruba göre daha düşük bulmamıza rağmen, bu
fark istatistiksel olarak anlamlılık arz etmiyordu. Hasta sayımızın az olması bu
sonuca etki etmiş olabilir. Çalışmamızda NAYKH tanısı için B mode ultrasona ek
olarak, daha önce benzer bir çalışmada kullanılmamış olan, sensitivitesi nedeniyle
tercih ettiğimiz TAI ölçümlerini kullandık. Çalışmamız subklinik tirotoksikoz ile NAYKH arasındaki ilişkiyi inceleyen literatürdeki az sayıda çalışmadan
biridir.

Abstract:
Aim: Non alcoholic fatty liver disease (NAFLD) is a clinical spectrum ranging
from simple steatosis to cirrhosis and hepatocellular carcinoma (HCC) with
increasing prevalence worldwide. Although its close relationship with obesity,
metabolic syndrome and diabetes is known, its mortality and morbidity are high.
Thyroid hormones play a regulatory role in cell metabolism and are effective on
metabolic parameters involved in the etiology of NAFLD. Although the studies
conducted so far mostly support that hypothyroidism increases the risk of
NAFLD, there are not enough studies investigating the effect of hyperthyroidism
on NAFLD. Our knowledge about NAFLD in patients with subclinical
thyrotoxicosis is limited to a few studies. The aim of this study was to compare
age, sex, body mass index (BMI) matched healthy control group with
iatrogenically subclinical thyrotoxicosis in terms of non-alcoholic fatty liver
disease (NAFLD) and to investigate the effect of subclinical thyrotoxicosis on
NAFLD in thyroidectomised patients with thyroid Ca receiving levothyroxine
therapy.
Patients and methods: Between March 2023 and November 2023, 38 people (5
males/ 33 females) between the ages of 18-65 years with subclinical
thyrotoxicosis who were followed up due to thyroid cancer in remission and who
applied to Gazi University Medical Faculty, Endocrinology Clinic between March
2023 and November 2023 were included in the study and 38 (5 males/ 33
females) healthy people with similar age and gender distribution were included in
the control group. 76 people were included in the study. Liver function tests,
serum lipid levels, TNF-alpha, IL-6, T4, TSH tests were analysed. Quantitative
measurement was performed by ultrasonography for fatty liver disease and TAI
was calculated and the stage of hepatic steatosis was measured and recorded as
grade. Fatty liver index(FLI) was calculated. Statistical analysis was performed
using IBM SPSS 26.0 programme. Statistical significance level was accepted as p<0.05 and non-significance level was accepted as p>0.05.
Results: We found no significant difference between the subclinical
thyrotoxicosis group and the euthyroid group in terms of NAFLD diagnosed by
imaging (p>0.05). In both groups, we found a significant correlation between the
grade of hepatic steatosis and age, BMI, waist circumference, ALT, GGT, LDL
and TG levels. In analyses controlling for age and body mass index (BMI), we
found a significant, positive correlation between TSH and the grade of hepatic
steatosis.
Discussion: In our study, we found a negative correlation between TSH
suppression level and NAFLD, and our results are consistent with the literature in
this respect. In our study, although we found that the number of NAFLD in
patients with subclinical thyrotoxicosis who underwent surgery for thyroid
carcinoma was lower than in the euthyroid group, this difference was not
statistically significant. The small number of patients may have influenced this
result. In our study, in addition to B-mode ultrasound for the diagnosis of
NAFLD, we used TAI measurements, which have not been used in a similar study
before, and which we preferred because of its sensitivity. Our study is one of the
few studies in the literature investigating the relationship between subclinical
thyrotoxicosis and NAFLD.