Çocuklarda düşünce, duygu ve davranışları ayırt etme yeteneğini etkileyen faktörlerin incelenmesi
The examination of the factors effecting children's ability of discriminating among thoughts, feelings and behaviours
Yazar: GÜLGÜN KURTAY
Danışman: PROF. DR. OYA SORİAS
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Bölümü / Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2010
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Davranış = Behavior ; Duygu = Emotion ; Düşünce = Thought ; Çocuk davranışları = Child behavior ; Çocuklar = Children

Özet:
Bu çalışmada, çocukların düşünceler, duygular ve davranışları ayırabilme yeteneğini etkileyen faktörlerin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu faktörlerin genel olarak yaş, cinsiyet ve zeka ile ilişkili olabileceği düşünülmüştür. Ayrıca bu araştırmada ruhsal problemlerin düşünce, duygu ve davranışlar arasında ayırım yapma yeteneği üzerindeki etkisi incelenmiştir. Yurtdışında yapılan benzer pek çok araştırmanın örneklemini klinik olmayan popülasyon oluşturmuştur ancak ruhsal problemleri olan çocukların BDT ile ilgili bilişsel becerilerini değerlendirmek önemlidir.Uygulamaları T.E.V Sultanbeyli Devlet Hastanesi'nde gerçekleştirilen araştırmanın örneklemini ilköğretimin 1., 2., 3., 4. ve 5. sınıflarda okuyan çocuklar oluşturmuştur. Örneklemin yarısını herhangi psikiyatrik bir tanısı olmayan normal grup, diğer yarısını da içe yönelik bozukluk veya dışa yönelik bozukluk tanısı alan klinik grup çocuklar oluşturmaktadır. Örnekleme, WISC-R ın alt testlerinden Küplerle Desen ve Genel Bilgi testleri ile düşünce-duygu-davranış ayırt etme görevi uygulanmıştır. Katılımcı çocukların anneleri ise Çocuk ve Gençler İçin Davranış Değerlendirme Ölçeği'ni (ÇGDDÖ) doldurmuşlardır.Çalışmanın bulgularına göre, yaş arttıkça düşünce-duygu-davranış ayırt etme görevindeki performansın arttığı, sözel IQ nun düşünce-duygu-davranış ayırt etme becerisiyle performans IQ'ya göre daha ilişkili olduğu, klinik grup ve kontrol grubu arasında düşünce-duygu-davranış ayırt etme görevindeki performans açısından herhangi bir farklılaşma olmadığı görülmüştür. Buna göre, yaş ve sözel zeka puanları arttıkça düşünce-duygu-davranış ayırt etme becerisinin arttığı görülmüştür. İçe yönelik problemleri olan çocuklar ile dışa yönelik problemleri olan çocukların düşünce duygu ve davranışları ayırt etme becerisi açısından farklılaşmadığı bulunmuştur.Anahtar Kelimeler: Bilişsel davranışçı terapi, düşünce, duygu ve davranışları ayırt etme, çocuklar

Abstract:
The purpose of the current study was to examine the factors which are affecting children?s ability of discriminating among thoughts, feelings and behaviours. In general, it is accepted that age, gender and intelligence may be the affecting factors on discriminating among thoughts, feelings and behaviours. Also in this study, we examined the role of mental health in ability of discriminating among thoughts, feelings and behaviours. Previous research has, however, typically used children from non-clinical populations. It is important to assess children with mental health problems on cognitive skills relevant to CBT and to compare their performance to children who are notidentified as having mental health difficulties.In this study 100 children whose ages are between 7-11 were assessed through a thought?feeling?behaviour discrimination task after applying a brief IQ test (the subtests from WISC-R). Also the parents of these children completed the Child Behavior Checklist for Ages 6-18 (CBCL). 50% of the participants were from non-clinical population and 50% of the participants were from clinical population.(who had externalizing or internalizing behaviour problems)The study provides evidence that the ability to discriminate among thoughts, feelings and behaviours develops rapidly between the ages of 7 and 11 years. Thus, verbal IQ seems to be associated with the ability to discriminate among thoughts, feelings and behaviours. Also study provides evidence that the children with internalizing disorders and the children with externalizing disorders don?t seem to differ from each other from the point of ability of discriminating among thoughts, feelings and behaviours.Keywords: Cognitive-behavioral therapy, the ability of discriminating among thoughts, fellings and behaviours, children