Kur'ân'da bedevilik
Nomadic life in the Quran
Yazar: ABDÜLKADİR ERKUT
Danışman: PROF. DR. M. SAİT ŞİMŞEK
Selçuk Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı / Tefsir Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2010
Konu: Din = Religion
Dizin: Arap kültürü = Arabian culture ; Araplar = Arabs ; Bedevilik = Bedouinism ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Tefsir = Commentary ; İslamiyet = Islam

Özet:
Bedeviliğin Arap Tarihi ile sıkı bir bağı vardır; Tarih kaynaklarında ?Arab? kelimesi asıl olarak bedeviler için kullanılmıştır. Arap Yarımadasının çoğunluğunun bedevilerden oluştuğu, hadariler içinde de kabile sistemi ve onun gerekleri sürdürüldüğünden, bedevilik câhiliyyenin asli unsurunu teşkil etmektedir. İnsanlar temel ihtiyaçlarını karşılamak için çöle yöneldiğinden bedevilik ihtiyaç olgusuyla açıklanır. Bedeviler, çölde hayatlarını, ancak kabile örgütlenmesi ve onun özünü oluşturan asabiyet sayesinde sürdürebilirler. Onlar bu ikisiyle irtibatlandırılabilen olumlu-olumsuz çeşitli özelliklere sahiptirler. Bedevilerin meskûn olduğu bir çölde bulunan Mekke ve Medine'nin bedevilerle yakın bir ilişkisi vardır.Kur'ân'da geçen ?el-A'râb? kelimesinin mutlak-mukayyet kullanımından, Medine'den uzak bölgelerde ve Medine çevresinde yaşayan bedevilerin söz konusu olduğu anlaşılmaktadır. Bu husus ayetlerin nüzul sebepleri ve tarihi bilgiler tarafından da doğrulanmaktadır. Medine çevresindeki bedevilerin cihâd ve infâk konusundaki tavırlarında kronolojik olarak olumlu bir gidişatın, bir çeşitlenmenin ve kesin ayrışmanın ortaya çıktığı gibi; Medine'ye uzak bölgelerde yaşayan bedevilerde de îmân, küfür ve nifâk bakımından nüzul süreci sonunda bir ayrışmanın ve kısmen olumlu bir değişimin söz konusu olduğu görülmektedir.Kur'ân bedevi anlam dünyasında büyük bir değişim gerçekleştirmiştir. Kur'ân'ın ?bedevilik? konusuna yer vermesi, mekânın insan üzerindeki etkisine bir işarettir. Kur'ân bedevilerin şahsında inananları iman-amel bütünlüğüne yönlendirmektedir. Bedeviler için zikredilen menfi özellikler vasıtasıyla muhataplar bunlardan sakındırılmaktadır. Bedevilerin şahsında imana ulaşma önünde olan engeller ne olursa olsun akıl ve irade doğru ve yeterli bir şekilde kullanıldığında o engellerin aşılabileceği gösterilmektedir.

Abstract:
Arabs are authentically bedouins and that impressed several sides of their daily life activities.The main reason for the existence of nomadic life is the unavailability of environment and potential to meet basic needs. Bedouins live out of suitcases as clans and according to unwritten law. They have some specialities which allow them to survive and as a result of desert conditions.With the notion ?el-A?râb?, it is meaned two different bedouin characters in the Quran. The Prophet distinguished between bedouins who live around Medina and lean towards Islam and bedouins who live away from Medina and opposed the Islam strongly. The reasons of emerge of related verses and the usage of the notion ?el-A?râb? confirms this distinction.That means that some verses of the Quran mentions the first group of bedouins while some mentions the second group of bedouins.The distinctive of bedouins from people live in Medina is the strong loyalty as a result of living conditions. This loyalty is the matter not only in discord -and in faith for muslims- but also behaviours and emotions. This speciality between two groups of bedouins come in existence within the different contexts.The verses on bedouins make them abstain from pragmatic religious values, transfer intelligence and irade to society not using them personally and resistence to change and development and explain the limit and significance of blood relation between them.