Osmanlı'dan Cumhuriyet'e geçişte basılı reklam ve ilanlarda yaşanan görsel ve sosyal sorunlar
Visual and social issues on printed advertising materials during changeover period from Ottoman Empire to Turkish Republic
Yazar: ELİF ÖZER BAŞ
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜRBÜZ DOĞAN EKŞİOĞLU
Yeditepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Grafik Tasarım Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Reklamcılık = Advertising
Dizin: Reklamcılık = Advertising ; Reklamlar = Advertisements ; İlanlar = Advertisements

Özet:
Avrupa'da Rönesans devrimi ve Gutenberg'in matbaayı icadından sonra sermaye birikimi ve okur yazar oranının artması, ticaretin gelişmesi ve üretilen ürünlere yenipazar arama endişesi reklamcılığın gelişmesinde önemli rol oynamıştır. Matbaanın bulunması, el ilanları ve duvar afişleriyle gelişme gösteren reklamcılığın, basın ve gazetelerin gerçek anlamda ortaya çıkmasıyla başladığı bilinmektedir.
Türkiye'de ise reklam tarihçesini betimlemek için; öncelikle Osmanlı dönemine ardından da Cumhuriyet dönemine geçmek gerekir.
Osmanlı'da ilk reklamlar ihtiyaçlar doğrultusunda tellallar, işportacılar ve seyyar satıcılar tarafından tıpkı batıda olduğu gibi çığırma yoluyla ya da dikkat çekebilen başka araç ve mecralar kullanarak yapılıyordu. 18. Yüzyılda baskı imkanlarının gelişmesiyle ilan kullanım alanlarında örnekler artmaya başlasa da, Osmanlı toplumunun kültürel yapısı, savaşlar, teknik yetersizlikler ve genel olarak baskıcı bir yapının olması reklamcılığın gelişim tarihinden Cumhuriyet dönemine kadar bir çok sorun yaşanmasına sebep olmuştur. Cumhuriyet'in ilanından sonra da sorunlar devam etmiştir.
Bu çalışmada, basılı reklam ve ilanların Osmanlı'dan Cumhuriyet dönemine geçiş sürecinde geçirdiği serüven ve sorunlara değinilerek anlatılmıştır.

Abstract:
After the Renaissance revolution in Europe and Gutenberg's printing press invention; the increase in capital stock and literacy rate, the development of trade and the concern for finding new markets for the manufactured products have played an important role in the development of advertising. Advertising initially made progress with the invention of the printing press thereby with the creation of flyers and wall posters. It is known that its real existence started with the birth of the press, in other words newspapers.
In order to describe the history of advertisement in Turkey, first the Ottoman period and then the Republic period has to be analysed.
In the Ottoman Empire,upon requirements,the first advertisements were made by brokers, street vendors and peddlers, same as in the West,by the methods of screaming or use of other tools whichever might catch the attention.
Even though the examples of advertising started to increase with the development of printing opportunities in the 18th century, the cultural structure of the Ottoman society, wars, technical deficiencies and the oppressive structure in general caused many problems since the history of the development of advertising until the Republic period. Problems continued after the proclamation of the Republic as well.
In this study, the adventure of printed advertisements and announcements in the process of transition from Ottoman Empire to Turkish Republic was explained by touching upon the problems.