Kronik tek taraflı vestibüler hipofonksiyonda görsel uyarı ile yapılan egzersiz tedavisinin etkinliği
Effectiveness of exercise treatment with visual alert in chronic unilateral vestibular hypofunction
Yazar: ZOHRA HASHIMOVA
Danışman: PROF. DR. AYŞE KARAN
İstanbul Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2018
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Baş dönmesi = Dizziness ; Denge = Equilibrium ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Rehabilitasyon = Rehabilitation ; Uyarılmış potansiyeller-görsel = Evoked potentials-visual ; Vertigo = Vertigo ; Vestibül = Vestibule ; Vestibüler fonksiyon testleri = Vestibular function tests ; Vestibüler hastalıklar = Vestibular diseases

Özet:
Kronik tek taraflı Vestibüler Hipofonksiyonda Görsel Uyarı İle Yapılan Egzersiz
Tedavisinin Etkinliği
Amaç: Akut dönemi geçirmiş tek taraflı vestibuler hastalıkların neden olduğu vertigo, dizziness
ve denge bozukluğu rehabilitasyonunda görsel uyarı ile yapılan egzersiz tedavisinin etkinliğini
saptamaktır.
Hastalar ve Yöntem: Prospektif, randomize ve kontrollü olarak planlanan çalışmamıza,
Kronik tek taraflı Vestibüler Hipofonksiyon tanılı 100 hasta dahil edildi. Hastalar iki gruba
randomize edildi. Her grup haftada 5 gün, 2 ay boyunca vestibüler rehabilitasyon egzersizleri
tedavisini aldı. Birinci gruba sadece ev egzersizleri verildi. İkinci gruba ev egzersiz programına
ek olarak, haftada 2 kez toplam 16 seans görsel uyarı (sanal gerçeklik) ile yapılan egzersiz
programı uygulanarak takip edildi. Hastalar tedavi öncesi (TÖ), tedavi sonrası 2.ay ve tedavi
sonrası 3.ay kontrolünde baş dönme şiddeti-VAS (Vizüel Analog Skala) ile, baş dönme sıklığı
atak sıklık ile, fonksiyonellik TUG testi ve Berg denge ölçeği ile, postürel dayanıklılık Romberg
testi ile, yaşam kalitesi Dizziness Handicap Inventory anketi ile değerlendirildi.
Bulgular: VAS ile değerlendirilen baş dönme şiddeti değerlerinde TS 2.ay ve TS 3.ay
kontrolünde her iki grupta da istatistiksel açıdan çok ileri düzeyde anlamlı azalma saptandı
(p<0,001). Gruplar arası karşılaştırmada VAS ile değerlendirilen baş dönme şiddetinde sanal
gerçeklik grubunda ev egzersiz grubuna göre anlamlı fark saptandı (p<0,001). DHI, TUG, Berg
denge testi, atak sıklık ve günlük sıklık değerlerinde hem TS 2.ay, hem de TS 3.ay kontrolünde
her iki grupta da istatistiksel açıdan anlamlı iyileşme gözlendi (p<0,001). Gruplar arasında ise
atak sıklık ve günlük sıklık değerlerinde sanal gerçeklik grubunda ev egzersiz grubuna göre
anlamlı iyileşme göstediği saptandı (p<0,001).
Sonuç: Tek taraflı kronik vestibüler hipofonksiyon tanısı almış hastalarda sanal gerçeklik ile
yapılan rehabilitasyonun habituasyon egzersizleri ile karşılaştırdığımız çalışmamızda hem baş
dönmenin şiddeti, hem de fonksiyonellik açısından iki grupta da anlamlı iyileşmeler saptadık.
Ancak sanal gerçeklik grubu baş dönmenin şiddeti ve sıklığını değerlendirdiğimiz
parametrelerde daha iyi sonuçlar vermiştir. Çalışmamızın sonucunda egzersizin, tek taraflı
kronik vestibüler hipofonksiyon rehabilitasyonunda önemi ortaya konarken sanal gerçeklik
tedavisnin eklenmesi rehabilitasyonun etkinliğini arttırdığı saptanmıştır. Ancak bu konuda
yapılacak daha uzun takipli çalışmlara ihtiyaç duyulmaktadır. 

Anahtar kelimeler: Kronik tek taraflı Vestibüler Hipofonksiyonda, görsel uyarı (sanal
gerçeklik), Dizziness Handicap Invertory.

Abstract:
Effectiveness of Exercise Treatment with Visual Alert in Chronic Unilateral Vestibular Hypofunction Objective: The aim of this study is to determine the effectiveness of exercise therapy with visual stimulation in vertigo, rehabilitation of dizziness and balance disorder caused by acute unilateral vestibular diseases. Patients and Methods: One hundred patients with chronic unilateral vestibular hypofunction were included in the prospective, randomized and controlled study. Patients were randomized into two groups. Each group received vestibular rehabilitation exercises 5 days a week for 2 months. The first group was given home exercises. For the second group, in addition to the home exercise program a total of 16 visual sessions (virtual reality) were performed twice a week, followed by the exercise program. Patients were evaluated prior to the treatment and on post-treatment 2nd and 3rd months. Dizziness intensity was measured by VAS (Visual Analog Scale), dizziness frequency by attack frequency, functionality by TUG test and Berg balance scale, postural endurance by Romberg test, quality of life by Dizziness Handicap Inventory questionnaire. Findings: Statistically significant decrease in VAS values was found on post-treatment 2nd and 3rd months' follow-up in all two groups (p <0,001). There was a significant difference in the virtual reality group compared to the exercise group at the VAS levels (p<0,001). There was a statistically significant increase in the Dizziness Handicap Inventory questionnaire, TUG test, Berg balance scale, attack frequency and daily frequency in all two groups on post-treatment 2nd and 3rd months' follow-up (p <0.001). in the intergroup comparisons, attack frequency and daily frequency measurements at the end of treatment showed that, Virtual reality group statistically was significantly better than the home exercise group (p <0.001). Conclusion: In our study, significant improvements in the severity of dizziness and functionality were observed in both groups in the treatment of unilateral chronic vestibular hypofunction. It was found out that in some of the evaluations among the two group virtual reality group was statistically superior to the home exercise group. However, long-term follow-up studies are needed to evaluate the effectiveness of virtual reality rehabilitation in patients with unilateral chronic vestibular hypofunction. Keywords: chronic unilateral vestibular hypofunction, virtual reality, Dizziness Handicap Inventory.

Keywords: chronic unilateral vestibular hypofunction, virtual reality, Dizziness Handicap
Inventory