Soğuk savaş sonrası dönemde Türk dış politikasında süreklilik ve değişim: Türkiye'nin orta doğu politikası bağlamında bir değerlendirme
Continuity and change in Turkish foreign policy in the post-cold war era: Assessment in the context of Turkey's Middle East policy
Yazar: ENES AYDIN
Danışman: DOÇ. DR. OKTAY BİNGÖL
İstanbul Arel Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Adalet ve Kalkınma Partisi = Adalet ve Kalkınma Party ; Değişim = Change ; Eksen kayması = Axis shift ; Orta Doğu = Middle East ; Orta Doğu politikası = Middle East policy ; Süreklilik = Continuity ; Türk dış politikası = Turkish foreign policy ; Uluslararası politika = International policy

Özet:
Soğuk Savaş'ın sonlanmasının uluslararası politikada yol açtığı gelişmelerin içinde devletlerin dış politikalarındaki değişim dikkate değerdir. Soğuk Savaş süresince iki kutupluluğun ve iç sosyo-ekonomik faktörlerin sınırlamasında belirlenen ve uygulanan Türk dış politikasında da son çeyrek asır, özellikle Ak Parti'nin iktidar olduğu 2002 sonrası 20 yıllık dönem, yaşanan değişimin kapsamı, derecesi ve yönü açısından oldukça tartışmalıdır. Bu bağlamda tez çalışmasında, "Soğuk Savaş sonrası Türk dış politikasında kapsamlı değişim olup olmadığı, varsa içerik ve derecesinin ne olduğu?" sorusu Orta Doğu'ya yönelik bir incelemeyle yanıtlanmaya çalışılmaktadır.
Çalışmada dış politika değişim modellerinden "Kontrol Listesi Modeli" esas alınarak toplanan veriler ve literatür incelemesi bulguları analiz edilerek sonuçlar çıkarılmıştır. İncelemenin bulguları; Soğuk Savaş sonrası dönemde Türk dış politikasında süreklilik ve değişimin bir arada bulunduğunu, Ak Parti'nin iktidar dönemlerinden, 2002-2007 arasında ufak ayarlamaların, 2007-2011 arasında program değişikliğinin, 2011 sonrası ise hedef değişikliğinin belirgin olduğunu, tam anlamıyla bir eksen kayması/uluslararası yönelim değişikliğinin ise gerçekleşmediğini desteklemektedir.

Abstract:
The change in the foreign policies of states is remarkable among the developments emerged in international politics with the end of the Cold War. The last quarter century, especially the 20-year period after 2002, when the Ak Party has been in power, is highly debated in terms of the scope, degree and direction of the change in Turkish foreign policy, which was determined and implemented in the limitation of bipolarity and internal socio-economic factors during the Cold War. In this context, in this thesis, the question of "Whether there is a comprehensive change in Turkish foreign policy after the Cold War, and if so, what is its content and degree?" is tried to be answered with a review focusing on the Middle East. 
The study was based on the "Checklist Model", one of the foreign policy change models, and the data collected and the literature review findings were compared and analyzed, and conclusions were drawn. The findings of the review support the hypotheses that the continuity and change coexisted Turkish foreign policy in the post-Cold War period; that some minor adjustments between 2002-2007, program changes between 2007-2011, and target changes after 2011 were evident, and that a full axis shift/international orientation change has not occurred.