Yağlayıcı polimerik yardımcı maddeler ile deri özelliklerinin geliştirilmesi
Improvement of leather properties with lubricating polymeric surfactants
Yazar: CAN KALELİ
Danışman: PROF. DR. BAHRİ BAŞARAN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Deri Mühendisliği Ana Bilim Dalı / Deri Mühendisliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Deri Mühendisliği = Leather Engineering

Özet:
Dünya genelinde artan çevre bilinci, rekabet koşulları ve müşteri taleplerindeki artışlar, deri sanayinde daha çevreci, ekonomiklik yaratan, üretim sürelerini kısaltan ve deriye kalite açısından değer katan fonksiyonel ürünlerin geliştirilmesini teşvik etmekte ve bu alanda yoğun ARGE faaliyetlerinin yapılmasına neden olmaktadır. Son yıllarda deri özelliklerini iyileştirmek için yapılan çalışmalar retenaj ve yağlama işleminde polimerik malzemelerin kullanılması üzerine yoğunlaşmıştır. 
Bu tez çalışmasında, farklı yağlayıcı polimerik maddeler deri üretiminde hem dolgu hem de yağlama amacıyla kullanılarak deri işlentisinde verimliliğinin arttırılması ve deriye farklı fonksiyonel özelliklerin kazandırılması çalışmaları yapılmıştır.  Üretilen derilerin çekme mukavemetleri (TS 4119 EN ISO 3376), çift kenar yırtılma yükü (TS 4118-2 EN ISO 3377-2), kalıcı uzama set tayini (TS EN ISO 17236), cilt çatlama ve patlama dayanımları (TS 4131), büzülme sıcaklıkları (IUP 16, 2002) ve görünür yoğunlukları (TS EN ISO 2420) belirlenmiştir. Elde edilen veriler istatistiki olarak yağlayıcı polimerik madde türleri arasında deri fiziksel özellikleri açısından anlamlı bir farkın olup olmadığı IBM SPSS Statistics 25 analiz programında Wilcoxon t testi uygulanarak incelenmiştir. Ayrıca çalışmada derilerin SEM görüntüleri de çekilmiştir.  
Sonuç olarak; kullanılan farklı yağlayıcı polimerik madde türünün derilerin farklı fiziksel özelliklerinde istatistiksel anlamda önemli değişimler meydana getirdiği ve bu tür yeni nesil polimerik maddelerin deri sanayinde yağlama/retenaj aşamasında tek başına kullanılabilirliği açısından da oldukça umut vaat edici olduğu düşünülmüştür.

Abstract:
The environmental awareness, competitiveness and increase in customer demands encourage the R&D activities for the development of functional products that are more ecological and cost-effective, shorten the process duration, increase the quality of leather. In the last decade the studies on polymeric products has gained much interest to improve the leather properties. 
In this thesis, different lubricating polymeric materials were used in leather production for both filling and lubrication purposes for increasing the efficiency of leather processing and giving different functional properties to leather. Tensile strength of the finished leathers (TS 4119 EN ISO 3376), double edge tear load (TS 4118-2 EN ISO 3377-2), determination of extension set (TS EN ISO 17236), ball bursts (TS 4131), shrinkage temperature (IUP 16) and apparent density (TS EN ISO 2420) of leathers were tested. The data obtained from the results investigated statistically if there were significant differences between the leather physical characteristics depending on the types of lubricating polymeric materials. For the statistical analysis Wilcoxon signed ranked tests were used on IBM SPSS Statistics 25 Program. Besides, SEM images of leathers were taken.
Consequently, it was deduced that the type of lubricating polymeric materials used in leather production has statistically significant effect on the different physical characteristics of the leathers. Moreover, the use of such new generation polymeric materials alone in the fatliquoring/retanning stage in the leather production is also highly promising.