İlişkisel veri tabanlarından nosql depolama sistemlerine geçişiçin kullanılan yöntemlerin incelenmesi ve şema dönüşüm uygulamasının geliştirilmesi
Examining the methods used for the transition from relational databases to nosql storage systems and developing the schematransformation application
Yazar: MUHAMMED MEHDİ ELÖMER
Danışman: DOÇ. DR. AHMET ARİF AYDIN
İnönü Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol = Computer Engineering and Computer Science and Control

Özet:
Veri depolama sistemlerinin önemi günümüz büyük veri çağında önemli hale gelmiştir. İlişkisel veri tabanlarının katı olan ve esnek olmayan şema yapısı, NoSQL (Not Only SQL) veri depolama sistemlerinin ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır. İlişkisel veri
tabanı yönetim sistemlerinin (RDBMS) katı şema yapısından NoSQL veri depolama sistemlerine dönüşüm, veri bütünlüğünü ve tutarlılığını sağlamak, uygun NoSQL veri depolama sisteminin seçimini yapmak ve geçiş sürecini doğru bir şekilde yürütmek için
dikkatli bir değerlendirme gerektiren karmaşık bir işlemdir. Bu tez çalışmasında, ilişkisel veri tabanlarından NoSQL'e geçiş önemli bir konu olduğundan, ilişkisel veri tabanlarından
istenilen kategorideki NoSQL'e geçiş imkânı sağlayan ve veriyi de yeni oluşturulan şemaya transfer edebilen RL2NoSQL metodu geliştirilmiştir. RL2NoSQL metodu, veri bütünlüğünü
ve tutarlılığını korurken, veri modelleri arasındaki yapısal farklılıkları detaylıca ele almakta ve otomatik dönüşüm mekanizmaları sunmaktadır. Ayrıca, bu çözüm, karmaşıklığı yönetme ve veri depolama esnekliğini artırma konusunda önemli avantajlar sağlamaktadır. Bu sayede, veri kaybı veya veri bozulması gibi sorunlar yaşanmadan veri tabanı dönüşüm işlemi gerçekleştirilebilmektedir. Ek olarak, RL2NoSQL yaklaşımı tarafından üretilen şema önerilerini değerlendirmek için birkaç sorgu oluşturulmuştur. Oluşturulan sorgular her bir NoSQL veri depolama sisteminde çalıştırılmıştır. Elde edilen sonuçlar ve bulgular, veri sorgulama operasyonları için potansiyel iyileştirmeleri göstermiştir. RL2NoSQL yöntemi, NoSQL in her bir kategorisinde bulunan veri depolama sistemlerine geçiş imkânı
sağladığından sektörde bulunan ve NoSQL'e geçiş yapmak isteyen firma ve organizasyonlara kritik bir katkı sağlamayı amaçlamakta ve çeşitli sektörlerdeki uygulamalar için yeni kapılar açmayı hedeflemektedir.
Anahtar Kelimeler: Veri Modelleme, İlişkisel Veri Tabanı Yönetim Sistemleri, NoSQL, Şema Dönüşümü

Abstract:
The rigid and inflexible schema structure of relational databases has paved the way
for the emergence of NoSQL (Not Only SQL) data storage systems. The transition from Relational Database Management Systems (RDBMS) to NoSQL data storage systems is a complex process that requires careful evaluation to maintain data integrity and consistency, select the appropriate NoSQL system, and correctly manage the transition. In this thesis, given the importance of transitioning from relational databases to NoSQL, the RL2NoSQL method has been developed, which enables the transition to the desired category of NoSQL and also transfers the data to the newly created schema. The RL2NoSQL method
meticulously addresses the structural differences between data models while providing automatic transformation mechanisms, offering significant advantages in managing
complexity and enhancing storage flexibility. This ensures that the database transformation process can be conducted without data loss or corruption. Additionally, several queries have been created to evaluate the schema suggestions generated by the RL2NoSQL approach. These queries have been executed across various NoSQL storage systems. The results and findings indicate potential improvements for data querying operations. The RL2NoSQL method aims to provide a critical contribution to companies and organizations in the industry
looking to transition to NoSQL, and it opens new doors for applications across various sectors.
Keywords: Data Modeling, RDBMS, NoSQL, Schema Transformation