Yetişkin bireylerde diyetle alınan magnezyum ve serum magnezyum düzeyi ile metabolik sendrom kriterleri arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of relationship between dietary magnesium intake, serum magnesium levels and components of metabolic syndrome in adults
Yazar: REFİKA ABİDE ULAŞAN
Danışman: DOÇ. DR. FATMA GÜLHAN SAMUR
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Diyetetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Beslenme ve Diyetetik = Nutrition and Dietetics
Dizin: Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Hipertansiyon = Hypertension ; Kardiyovasküler hastalıklar = Cardiovascular diseases ; Magnezyum = Magnesium ; Metabolik sendrom = Metabolic syndrome ; Yetişkinler = Adults

Özet:
Metabolik sendrom (MetS) risk faktörlerinden her biri insan sağlığını tehdit eden önemli morbidite ve mortalite nedenleri arasında yer almaktadır. Düzensiz beslenme alışkanlıklarına bağlı vitamin-mineral yetersizlikleri ve sedanter yaşam metabolik sendrom risk faktörlerinin ortaya çıkmasına neden olabilmektedir. Bu çalışmada Antalya Özel Çallı Meydan Tıp Merkezi Dahiliye Polikliniğine başvuran, 20-55 yaş arası, MetS risk faktörlerinden bir veya daha fazlasına sahip 75 yetişkin gönüllü kadının beslenme durumu ile serum magnezyum (Mg) düzeyi ve diyetle alınan magnezyum miktarı arasındaki ilişkiyi saptamak amacıyla yapılmıştır. Bireylerin genel ve antropometrik özellikleri, besin tüketim sıklığı, 24 saatlik besin tüketim ve fiziksel aktivite kaydı anket formu ile yüz yüze görüşme ile alınmıştır. Bir risk faktörüne sahip bireyler grup1 (n=25), iki risk faktörüne sahip bireyler grup2 (n=25), üç ve üzeri risk faktörüne sahip bireyler grup3 (n=25) olarak sınıflandırılmıştır. Çalışmanın sonucunda gruplar arasında diyetle alınan Mg miktarı ve serum Mg düzeyi (mg/dl) arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmamıştır (p0.001). Bireylerin beden kütle indeksine (BKİ) bakıldığında üç ve üzeri risk faktörü olan kişilerin, bir risk faktörü olan kişilere göre yüksek olduğu bulunmuştur (p<0,001). Bireylerin enerji ve besin öğesi ortalamaları değerlendirildiğinde, sadece diyetle C vitamini alımının grup 1'deki bireylerde, grup 2'deki bireylere göre yüksek bulunmuştur (p<0.05). Grupların biyokimyasal parametreleri karşılaştırıldığında 3. Gruptaki bireylerin düşük dansiteli lipoprotein (LDL-K) düzeyi ile kan basıncı grup 1'deki bireylerden yüksek, yüksek dansiteli lipoprotein (HDL-K) düzeyi ise düşük bulunmuştur (p<0.001). Bireylerin serum Mg düzeyi ve diyetle alınan Mg miktarı ile biyokimyasal ölçümleri arasında; grup3'teki bireylerin serum Mg düzeyi ile HDL arasında pozitif yönlü orta düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p=0,008; r=0,519). Sağlıklı beslenme alışkanlıkları, yeterli ve dengeli beslenme, MetS risk faktörlerinin önlenmesinde önemli rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Metabolik sendrom, magnezyum, diyabet, kardiyovasküler
hastalıklar ve hipertansiyon

Abstract:
Each risk factor of metabolic syndrome are the important contributors to mortality and morbidity. The vitamin-mineral deficiency and sedentary life conditions depending on irregular nutrition habits may increase the risk factors of metabolic syndrome. This study was conducted on 75 women aged between 20-55 years and having one or more metabolic risk factor of metabolic syndrome at Antalya Private Çallı Meydan Medical Center, Internal Medicine Policlinic. The purpose of this study was to asses the relationship between nutritional status, serum magnesium levels and daily magnesium intake in women. The questionnaire was designed to assess general characteristic measurements, 24 hour food recall and physical activity register through face to face interview. The women are classified three groups; who had one risk factor of metabolic syndrome is named group 1 (n=25), who had two risk factors of metabolic syndrome is named group 2 (n=25), who had three or more risk factors of metabolic syndrome is named group 3 (n=25). At the end of the study there was no statiscal differences for daily magnesium intake and serum magnesium level between each groups (p>0.05). The body mass index (BMI) was found higher in group 3 than group 1 (p<0.001). In the assessment of energy, macro and micro nutrient mean values; only the intake of vitamin C by diet was found higher in group 1 than group 2. When were compared of biochemical parameters; low density lipoprotein (LDL-C) level and systolic-diastolic blood pressure were higher, high density lipoprotein (HDL-C) level was lower in group 3 than group 1. A positive median correlation was found between serum magnesium level and HDL-C level in group 3. Healthy nutrition habits play important role for the prevention from risk factors of metabolic syndrome.

Key words: Metabolic syndrome, magnesium, diabetes, cardiovascular diseases
and hypertension