Lise düzeyindeki ergenlerin kumar oynamaları ile riskli davranışları arasındaki ilişkiler
Relations between gambling participations and risky behaviors of high school level adolescents
Yazar: YEŞİM ERDOĞDU
Danışman: YRD. DOÇ. KUNTAY ARCAN
Maltepe Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağımlılık = Dependency ; Ergen psikolojisi = Adolescent psychology ; Ergenler = Adolescents ; Klinik psikoloji = Clinical psychology ; Kumar oynama = Gambling ; Kötü alışkanlıklar = Bad habits ; Motivasyon = Motivation ; Riskli davranışlar = Risk behaviours ; Zararlı alışkanlıklar = Harmful habits ; İnsan psikolojisi = Human psychology

Özet:
Bu araştırmada, ergenlik döneminde problemli kumar oynama ve riskli davranışların birbiriyle olan ilişkisi ve bu sorunlarla ilişkili demografik, psikososyal ve psikolojik faktörlerin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırmanın örneklemini oluşturan lise düzeyindeki ergenlerin (n= 784, 14-19 yaş aralığındaki) verileri analiz edilerek elde edilen bulgulara göre, kumar problem düzeyi ile alkol kullanma sıklığının (r = .39, p < .001), sigara kullanma sıklığının (r = .44, p < .001)  ve not ortalamalarının (r = -.38 p < .001) ilişkili olduğu gözlenmiştir. Problemli kumar oynamanın ve tüm riskli davranış türlerinin erkekler arasında kızlara göre daha yaygın olduğu bulunmuştur. Bunlara ek olarak, araştırmaya katılan ergenler arasında, eğlenme/heyecanlanma, sosyalleşme, kaçınma ve para kazanma motivasyonlarının, problemli kumar oynama ile ilişkili olduğu ortaya konmuştur. Ayrıca mevcut çalışmada South Oaks Kumar Tarama Testi - Ergen Formu'nun (South Oaks Gambling Screen - Revised for Adolescents; SOKT-EF) Türkçeye uyarlama çalışması yapılmıştır. SOKT-EF'nin psikometrik özelliklerinin tatmin edici olduğu ve SOKT-EF'nin Türkiye örnekleminde lise düzeyindeki ergenlerin kumar problem düzeylerinin değerlendirilmesinde kullanılabilecek uygun ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu bulunmuştur. 
Anahtar kelimeler: Problemli Kumar Oynama, Riskli Davranışlar, Ergenlik, Kumar Katılımı, Motivasyon

Abstract:
In this research, it is aimed to investigate the relationship between problem gambling and risky behaviors and the demographic, psychosocial, psychological factors related to these behaviors in adolescence. According to the findings obtained from the analysis using the data of the high school students (N = 784, 14-19 ages); gambling problem severity and frequency of alcohol use (r = .39, p <.001), frequency of smoking (r = .44, p <.001) and GPA (r = -.38 p <.001) were found to be related. Problem gambling and all types of risky behaviors were found to be more common among males as compared to the girls. Among the adolescents, it was found that enjoyment/excitement, socialization, avoidance and monetary motives were associated with problem gambling. In addition, the South Oaks Gambling Screen - Revised for Adolescents (SOKT-EF) was adapted to the Turkish culture in the current study. It was found that the psychometric properties of  the Turkish version of the SOKT-EF were satisfactory and that SOKT-EF was an appropriate and reliable measurement tool that can be used in assessing gambling problem severity of high school students in Turkey.
Keywords: Problem Gambling, Risky Behaviors, Adolescence, Gambling Participation, Motivation