Yazılı ve görsel belgeler ışığında Osmanlı Devleti'nde elçi kabulleri
Envoy to the Ottoman Empire in the light of the written and visual documentation acceptance
Yazar: İBRAHİM YILDIRIM
Danışman: PROF. DR. ZÜHRE İNDİRKAŞ
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2011
Konu: Tarih = History
Dizin: Diplomasi = Diplomacy ; Diplomasi temsilcileri = Diplomacy representative ; Elçiler = Ambassadors ; Osmanlı Devleti = Ottoman State ; Teşrifat = Protocol ; Törenler = Ceremonies

Özet:
Güçlü ve köklü devletçilik yapısıyla Osmanlı Devleti'nin yönetim merkezi olan sarayda oldukça sıkı kurallara bağlı olan bir devlet bürokrasisinin varlığı bilinmektedir. Devletin güçlü olduğu dönemlerdeki devletin bu muazzam gücünün yansıması olarak, devletlerarası siyasal ilişkilerde yabancı ülkelerin temsilcileri olan elçilerin kabulüne oldukça önem verilirdi. Osmanlı sarayında en gösterişli törenler bu amaçla yapılırdı.Belli günlerde ve oldukça sıkı protokol kuralları çerçevesinde yapılan bu elçi kabullerinde gelen elçi ve maiyeti, gerek saraydaki karşılanış şekilleri ve gerekse uğurlanana kadar geçen sürede görmüş oldukları hiyerarşik düzen ve güç karşısında psikolojik olarak etkilenmiş olarak ülkelerine dönerlerdi.Bu tezde, Osmanlı Devleti'ndeki elçi kabulleriyle ilgili bu teşrifat düzeninin nasıl olduğu, özellikle çeşitli görsel belgelerin (minyatür, gravür ve resim) yazılı belgelerle de desteklenerek kapsamlı bir bütün halinde ele alınarak incelenmesi amaçlanmıştır.Bunu yaparken, devletin güçlü olduğu dönemlerdeki elçi kabul sahnelerinin yer aldığı çeşitli minyatür betimlemelerindeki kompozisyon, kurguları, kullanılan renkler ile tahtın ve saltanatın mutlak gücü olan padişahın sahnede baskın olarak yer alması görsel açıdan irdelenmiştir. Yine Osmanlı Devleti'nin zayıfladığı dönemlerdeki zihinsel değişimin doğal sonuçlarının elçi kabul törenlerine nasıl yansıdığı üzerinde de durulmuştur.

Abstract:
The presence of an official bureaucracy which is considerably dependent on very strict rules is known in the palace ? the headquarters of the Ottoman Empire with its strong and rooted statist structure. As a reflection of the mighty power of the state, the reception of ambassadors was given a particular importance in the international relations within the period in which the state was powerful. The most luxurious ceremonies were conducted for this purpose.The ambassador and its attendants who were coming to these receptions, which were conducted within the scope of considerably strict rules on particular days, were going back to their countries psychologically impressed by the hierarchal order and power they saw during both the reception and the farewell ceremony.The purpose of this thesis is to comprehensively analyse in a body how the ceremonial order was, especially with the visual documents (miniature, gravure and painting) supported by the written documents.The composition, the stage designs, the colours and the emperor?s ? the absolute power of the throne and the sultanate - presence as a dominant power in the various miniature depictions, which includes receptions scenes, of the period in which the state was powerful is visually analysed. Moreover, the reflection of natural consequences of the mental changes of the time when the Ottoman Empire lost power on the reception ceremonies is emphasized.