Tosya halk inanışları
Tosya folk beliefs
Yazar: TUBA KARABÜBER
Danışman: DOÇ. DR. ABDULSELAM ARVAS
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2017
Konu: Halk Bilimi (Folklor) = Folklore  ; Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Gelenekler = Traditions ; Halk bilimi = Folklore ; Halk inançları = Public beliefs ; Kastamonu-Tosya = Kastamonu-Tosya ; İnançlar = Beliefs

Özet:
Tezimizin konusunu Tosya ve çevresine ait halk inanışları oluşturur. Yüzyıllar boyunca insanlar hep bir şeye inanma gereği duymuştur. Psikolojik bir rahatlama olan bu durumla insan kendine verdiği mutluluğu ön planda tutmuştur. Kültür ve eğitim farkı gözetmeksizin "batıl" diye adlandırılan bu halk inanışları insanları etkilemiştir. Çünkü kişinin her ne kadar eğitim seviyesi artarsa artsın içinde yetiştiği kültürel ve sosyal çevre bu inanışları öğrenmesinde etkili olur.

Tosya'da var olan halk inanışlarının kökeninde birçoğunun Eski Türk inanışlarına dayandığı görülür. Bu bize Türklerin yüzyıllar boyunca birçok dinin ve inanışın etkisinde kalarak yeni bir dine geçerken eski din ve kültürlerle bağlantılarını koparmadıklarını gösterir. Toplumu, inanışları olmadan değerlendirmek bir eksikliğe sebep olduğu için bütün halinde incelemek gereklidir. Çalışmamızda halk kültüründe yer alan halk inanışlarının uygulanırlılıkları tespit edilmeye çalışılmıştır.

Çalışmamız bir giriş, üç bölüm, bir sonuç ve konuyla alakalı eklerden oluşmaktadır. Giriş bölümünde çalışmanın konusu, amacı, kapsam ve sınırlılıkları, kullanılan yöntem ve teknikler, Tosya ilçesinin coğrafî konumu, tarihçesi, kültürel yapısı hakkında kısa bilgiler, Tosya'da halk kültürü alanında yapılan çalışmaların kısaca tanıtımı ve Türkiye'de halk inanışları alanında yapılmış çalışmaların künyeleri hakkında bilgiler yer almaktadır. Birinci bölümde halk inanışının tanımı, teşekkülü, işlevi, özellikleri anlatılmıştır. İkinci bölümde Tosya ve çevresinde karşılaşılan halk inanışları, üçüncü bölümde başka unsurlarla ilgili Tosya halk inanışları ve uygulanan pratikler hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmanın sonuç bölümünde ise elde edilen bilgilerin bir değerlendirilmesi yapılmıştır. Ekler bölümünde çalışmaya konu olan fotoğraflara yer verilmiştir.


Anahtar Kelimeler: Tosya, halk inanışları, kültür, gelenek

Abstract:
The subject of our study is the folk beliefs that belong to Tosya and its surroundings. For centuries people always have been in need of believing in something. With this case, which is a psychologial relief, human prioritized the happiness he/she gave to himself/herself. These folk beliefs referred to as "superstition" had effected people without discriminating culture and education. Because no matter how much the education level of person increase, the cultural and social environment in which he/she raised have influence on his/her learning these beliefs. At the root of the folk beliefs existing in Tosya, it is seen that many of them stand on the Old Turkish beliefs. It shows us that, for centuries, Turks have not severed their connections with old religions and cultures while there were converting into a new religion under the influence of many religions and beliefs. Since appraising the society without their belies causes a deficiency, it must be studies as a whole. In our study, we worked to determine the applications of the folk beliefs that are present in the folk culture.

Our study consists of an introduction, three chapters, and a result and annexes related to the subject. Short information about subject and purpose of the study, its scope and limitations, methods and techniques used, geographical location of Tosya district, its history, cultural structure, information about short introduction of the studies carried out in the area of the folk culture in Tosya and personal records of the studies made in the area of folk wisdoms in Turkey are included in the introduction chapter.

In the first chapter, definition of the folk beliefs, its formation, function, features were expressed. In the second chapter, transitional periods encountered in Tosya and its surroundings, Tosya folk beliefs, in the third chapter, information about Tosya folk beliefs relating to the other elements and applied practices was given. In the conclusion section of the study, an assessment of the information obtained was made. In the annexes section, photographs being subject to the study were included.



Key Words: Tosya, folk beliefs, culture, tradition