Göçmen kadınların dini ritüellere katılımı: Amersfoort (Hollanda) ve Boğazlıyan örneğinde karşılaştırmalı bir inceleme
Participation of migrant women in religious rituals: A comparative study in the case of amersfoort (Netherlands) and Boğazliyan
Yazar: İLKAY ŞAHİN
Danışman: PROF. DR. ÜNVER GÜNAY
Erciyes Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı / Din Sosyolojisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Antropoloji = Anthropology ; Din = Religion ; Sosyoloji = Sociology
Dizin: Cinsel kimlik = Gender identity ; Din sosyolojisi = Religious sociology ; Dindarlık = Religiousness ; Dini tören = Ritual ; Dış Türkler = Turkish diaspora ; Göçmenler = Emigrants ; Hollanda = Netherlands ; Kadınlar = Women ; Türk kadını = Turkish women ; Yozgat-Boğazlıyan = Yozgat-Boğazlıyan

Özet:
Ritüellere katılımın cinsiyet kategorisi ve göç süreci bağlamında karşılaştırmalı bir biçimde incelenmesi bu araştırmanın temel konusudur. Cinsiyet merkezli bir dindarlık çözümlemesi olan bu araştırmanın konusu, teorik düzeyde, kadın dindarlığının ritüellere katılım boyutunun dış göç süreciyle etkileşimi bağlamında ele alınması, pratik düzeyde ise göçmen kadınların dinî ritüellere katılımının Boğazlıyan kasabası ve Amersfoort şehri örneğinde karşılaştırmalı bir biçimde teorik çerçeve ile ilişkisi içinde Din Sosyolojisi açısından incelenmesidir. Daha detaylı ifade etmek gerekirse teorik düzeyde göç, cinsiyet ve din olguları arasındaki ilişkinin kuramsal temelleri dindarlığın bir boyutunu oluşturan ritüellere katılım çerçevesinde incelenirken, pratik düzeyde, yeni bir toplumsal çevreye uyum sağlama çabalarının yanı sıra geleneksel sosyo-kültürel özelliklerini devam ettirmeye uğraşan göçmen Türk toplumunda kadınların dinî yaşayışı ritüellere katılım bağlamında Boğazlıyan kasabası ve Amersfoort şehri örneğinde karşılaştırmalı bir biçimde incelenecektir.Konunun sayılarla ifade edilebilir/nicelleştirilebilir özelliklerden ziyade sayılarla ifade edilemeyen nitel özellikleri barındırması ve açıklamadan daha çok anlama ve yorumlamayı gerektirmesi nedeniyle nitel araştırma yöntemine ağırlık verilmiş, katılımlı gözlem, derinlemesine görüşmeler ve hayat hikâyeleri ile problem anlaşılmaya, yorumlanmaya dolayısıyla da çözümlenmeye çalışılmıştır. Bu çalışma cinsiyet bağlamında ritüellere katılımı karşılaştırmayı amaçladığından kadın ve erkeklerin ritüellere katılımı Amersfoort ve Boğazlıyan'da katılımlı gözlem, derinlemesine görüşmeler ve hayat hikâyeleri vasıtasıyla araştırılmıştır. Boğazlıyan'dan Amersfoort'da göç eden kadınların ritüellere katılımı ile Boğazlıyan kasaba merkezi ve köylerinde (Hasinli, Özler, Yeşilhisar) yaşayan kadınların ritüellere katılımı derinlemesine görüşmeler, katılımlı gözlem ve hayat hikâyeleri toplanarak araştırılmıştır. Toplanan veriler ise cinsiyet (kadın ve erkek) ve ikamet edilen mekân (Amersfoort/Boğazlıyan) bağlamında anlaşılmaya, yorumlanmaya ve karşılaştırılmaya çalışılmıştır.

Abstract:
In the theoretical framework, the subject of this research which will explain and interpret religiosity on the basis of gender, is analysis of women?s participation in rituals in the context of migration; in the practical framework, the subject of this research is analysis of participation of Turkish migrant women in rituals; in the sample of Boğazlıyan and Amersfoort in a comparative manner from the point of Sociology of Religion view. Consequently, in the theoretical framework, theoretical frame of relationships between facts of migration, gender and religiosity is studied in the basic of ritual participation which is a dimension of religiousness; in the practical framework, religiousness of women in the Turkish migrant society which has tried to adopt a new social environment and to maintain their traditional socio-cultural characters, is studied in the context of participation in rituals.Because subject was consisted of qualitative/uncountable characters more than quantitative/countable characters, and it has required meaning and interpretation more than explanation, qualitative methods were particularly used; problem was understood and interpreted by means of participant observation, depth-interview and securing life-history accounts. Because, this study has aimed at comparing participation in ritual on the basis of gender, both of the ritual participation of women and men was researched in the Amersfoort and Boğazlıyan by means of participant observation, depth-interview, and securing life-history accounts. Comparisons were made between ritual participation of Turkish migrant women living in Amersfoort and ritual participation of Turkish women living in Boğazlıyan and its villages (Hasinli, Özler Yeşilhisar). Ritual participation of women who migrated from Boğazlıyan town to Amersfoort, and ritual participation of women who lived in the Boğazlıyan town centre and its villages were researched by depth interview, participant observation, securing life-history accounts. Afterwards gathered data are going to be understood, interpreted and compared on the basis of gender (Male/Female) and location (Amersfort/ Boğazlıyan).