Lise öğrencilerinin bilişsel esneklik düzeyleri ile analitik düşünme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between cognitive flexibility levels and analytical thinking skills of high school students
Yazar: AYŞENUR ELBİR
Danışman: DOÇ. DR. NAZAN KAYTEZ
Çankırı Karatekin Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı / Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Araştırmada lise öğrencilerinin bilişsel esneklik düzeyleri ve analitik düşünme becerilerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini Gaziantep il merkezi, İslahiye merkez ilçesinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı liselerde 9, 10, 11 ve 12. sınıflarda öğrenim gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklem seçiminde basit seçkisiz örnekleme yöntemi kullanılmış ve bu doğrultuda beş lise belirlenmiştir. Belirlenen liselerde öğrenim gören ve araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden toplam 432 öğrenci araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu", "Bilişsel Esneklik Ölçeği" ve "Lise Öğrencilerinin Analitik Düşünme Ölçeği" kullanılmıştır. Veriler Mann Whitney U Testi, Kruskal Wallis H Testi ve Spearman Korelasyon Testi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda Bilişsel Esneklik Ölçeği ile sınıf düzeyi, not ortalaması, üniversitede eğitim alma isteği ve sevilen ders değişkenleri arasında anlamlı farklılık bulunurken (p<.05); Analitik Düşünme Ölçeğinin bilgiyi özümleme alt boyutu ile cinsiyet, not ortalaması, sevilen ders türü değişkenleri arasında, ayrıntılara dikkat etme alt boyutu ile cinsiyet ve sevilen ders türü değişkenleri arasında, bilgiyi çözümleme alt boyutu ile okul türü, not ortalaması, sevilen ders türü, kardeş sayısı ve sosyoekonomik düzey arasında, çalışma stratejisi alt boyutu ile okul türü ve sevilen ders türü değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık bulunmuştur (p<.05). Ayrıca lise öğrencilerinin bilişsel esneklik düzeyleri ile Analitik Düşünme Ölçeği'nin bilgiyi özümleme, ayrıntılara dikkat etme, bilgiyi çözümleme ve çalışma stratejisi alt boyutları arasında orta düzeyde pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The Aim Of The Study Is Examine The Cognitive Flexibility Levels And Analytical Thinking Skills Of High School Students In Terms Of Some Variables. The Population Of The Research Consists Of Students Who Are Studying In The 9th, 10th, 11th And 12th Grades In High Schools Affiliated With The Ministry Of National Education Located In The Central District Of İslahiye, Gaziantep. Simple Random Sampling Method Was Used In The Sample Selection Of The Research And five High Schools Were Determined Accordingly. A Total Of 432 Students Studying In The Specified High Schools And Agreeing To Participate In The Research Voluntarily Constituted The Sample Of The Research. . "Personal Information Form", "Cognitive Flexibility Scale" And "High School Students' Analytical Thinking Scale" Were Used As Data Collection Tools. Data Were Analyzed By Using Mann Whitney U Test, Kruskal Wallis H Test And Spearman Correlation Test. As A Result Of The Research, A Significant Difference Was Found Between The Cognitive Flexibility Scale And Class Level, Grade Point Average, Desire To Study At University And Favorite Course Variables. In Addition, A Significant Difference Was Found Between The Information Assimilation Sub-Dimension Of The Analytical Thinking Scale And The Variables Of Gender, Grade Point Average, And Favorite Course Type. There Is Also A Significant Difference Was Found Between The Attention To Details Sub-Dimension And The Variables Of Gender And Favorite Course Type. Another Significant Difference Was Found Between The Information Analysis Sub-Dimension And School Type, Grade Average. A Significant Difference Was Found Between The Variables Of , Favorite Course Type, Number Of Siblings And Socioeconomic Level, And A Significant Difference Was Found Between The Study Strategy Sub-Dimension And School Type And Favorite Course Type Variables. It Was Concluded That There Is A Moderate And Positive Relationship Between High School Students' Cognitive Flexibility And Information Internalize, Attention To Details, Information Analysis And Study Strategy.