Sıcak kireç prosesinin siyanür liçine etkisinin araştırılması
Investigation of the effect of hot lime process on cyanide leach
Yazar: NİYAZİ ÖZGENCİL
Danışman: DOÇ. DR. HÜSEYİN VAPUR
Çukurova Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Maden Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Maden Mühendisliği ve Madencilik = Mining Engineering and Mining

Özet:
Bu çalışmada; Gümüştaş Madencilik Tepeköy cevheri incelenmiştir. Sıcak kireç ve liç deneylerinde, farklı NaCN konsantrasyonları ve CaO ile plumbo jarosit minerali içerisindeki değerli metalleri liç çözeltisinde çözmek için çalışmalar yapılmıştır. Deneylerde kullanılan numunenin tenörleri Au 8,63 g/t, Ag 191 g/t'dur. Tüm deneysel çalışmalar paralel olarak iki deney olarak çalışılmış ve sonuçların ortalamaları alınmıştır. Tüm deneylerde 90 oC sıcaklıkta çalışılmıştır. Öncelikle, 75 µm (d80)'a öğütülmüş cevher, 500 mg/L, 1000 mg/L, 1500 mg/L, 2000 mg/L, 3000 mg/L NaCN konsantrasyonları ve sabit 40 kg/t CaO ile liç işlemi uygulandıktan sonra en yüksek çözünme verimi 1000 mg/L NaCN olarak belirlenmiştir. Sonra, sıcak kireç ile ön zenginleştirme uygulanmadan liç işlemi yapıldığında %63,65 Au ve %61.67 Ag liç çözünmeleri elde edilmiştir. Optimum konsantrasyon tespitinden sonra 40 kg/t, 70 kg/t, 100 kg/t, 150 kg/t, 250 kg/t CaO oranları ile deneyler yapılmış ve en yüksek liç çözünme verimi 250 kg/t CaO koşulunda sağlanmıştır. Optimum deney koşulları, 1000 mg/L NaCN ve 250 kg/t CaO miktarlarında, cevher küçük tane boyutlarına öğütülüldükten sonra (75 µm (d80), 44 µm (d80), 30 µm (d80) ve 30 µm (d100)) liç deneyleri yapılmıştır. En iyi verimlere, 1000 mg/l NaCN konsantrasyonu, 250 kg/ton CaO ilavesi ile 90 oC'de, malzemenin d100'ü -30 µm tane boyutuna öğütüldüğünde ulaşılmış ve optimum deney olarak belirlenmiştir. Au için %91, Ag için %82 çözünme verimine ulaşılmıştır.

Abstract:
In this study, the sample was taken from Gümüştaş Mining Tepeköy Process Plant. Hot lime and leaching tests were applied with different amount of cyanide and CaO in order to dissolve precious materials such as gold and silver in plumbo jarosite ores. Au grade was 8,63 g/t and Ag grade was 191,4 g/t in the samples. All tests were performed twice and the arithmetic mean of the results were accepted as final results. The temperature was 90 oC for all the tests. Firstly, -75 µm ground material was leached with 500 mg/L, 1000 mg/L, 1500 mg/L, 2000 mg/L and 3000 mg/L NaCN concentrations in stable CaO treatment condition (40 kg/t). After tests completed, the best recovery was detected as 1000 mg/L NaCN concentration. Then, sample was leached without CaO pretreatment. Au and Ag extractions in cyanide leaching were calculated as 63.65% and 61.67% respectively. In the next tests, -75 µm samples were leached with different lime amounts by 40 kg/ton, 70 kg/ton, 100 kg/ton, 150 kg/ton, 250 kg/ton CaO. The optimum amounts of lime feeding determined as 250 kg/ton. Later, samples were divided into 4 different size fraction as 75 µm (d80), 44 µm (d80), 30 µm (d80) and 30 µm (d100). -30 µm (d100) samples were dissolved with 1000 mg/L NaCN, 250 kg/ton CaO at 90 oC. This test was named as optimum test condition. 91% Au and 82% Ag dissolution recovery were obtained by optimum test parameters.