Politik güven: dindarlık, yetkecilik, sistemi meşrulaştırma ve değerler açısından bir inceleme
Poli̇ti̇cal trust: A research i̇n terms of reli̇gi̇ousness, authori̇tari̇ani̇sm, system justi̇fi̇cati̇on and values
Yazar: BURÇAK SÖNMEZ
Danışman: DOÇ. DR. DERYA HASTA
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Sosyal Psikoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Değerler = Values ; Dindarlık = Religiousness ; Meşrulaştırma = Legitimatization ; Otoriteriyenizm = Authoritarianism ; Politik güven = Political trust

Özet:
Bu çalışmanın temel amacı, politik güven (vekil beklentileri, dürüstlük, yetkinlik), dindarlık yönelimleri (iç güdümlü dindarlık, dış güdümlü dindarlık, kökten dincilik, sorgulayıcı dindarlık), yetkecilik, sistemi meşrulaştırma ve değerler (uyma, geleneksellik, iyilikseverlik, evrensellik, öz-yönelim, uyarılım, hazcılık, başarı, güç, güvenlik) arasındaki ilişkilerin belirlenmesidir. Araştırmanın diğer bir amacı da politik güvenin, araştırmada yer alan değişkenler tarafından hangi düzeyde yordandığını incelemektir. Ayrıca, araştırmada yer alan değişenlerin cinsiyet ve siyasal görüş açısından farklılaşıp farklılaşmadığı da incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini 177 (Ort.= 57.3) kadın ve 132 (% 42.7) erkek oluşturmuştur (Ort.yaş= 30.07, S= 9.76). Araştırmada Politik Güven Ölçeği, Yeniden Yapılandırılmış Müslüman Dini Yönelim Ölçeği, Sağ Kanat Yetkecilik Ölçeği, Sistemi Meşrulaştırma Ölçeği ve Portre Değerler Ölçeği kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, sağ siyasal görüşlü bireylerin politik güven düzeylerinin sol siyasal görüşlü bireylerden daha yüksek olduğu görülmüştür.  Ayrıca bireylerin eğitim düzeyleri ve anne eğitim düzeyleri arttıkça politik güven düzeyleri azalmaktadır. Bireylerin sosyo-ekonomik düzeylerinin yükselmesi ise politik güvenin artışına yol açmaktadır. Son olarak bireylerin sistemi meşrulaştırmaları politik güven düzeylerini arttırırken, öz-yönelim değerine önem vermeleri politik güven düzeylerini düşürmektedir.

Abstract:
The main objective of this study was to analyze the relationships between political trust, (fiduciary expectation, honesty, competence), religious orientation (intrinsic orientation, extrinsic orientation, fundamentalist orientation, quest orientation), authoritarianism, system justification and values (conformity, tradition, benevolence, universalism, self-direction, stimulation, hedonism, achievement, power, security). Another purpose of the study was to assess how well the variables predict the political trust. In addition, it was examined whether the variables differentiated in terms of gender and political orientation. The sample included 177 women (57.3) and 132 men (42.7) (age average= 30.07, S= 9.76). Political Trust Scale (Çoymak, 2009), Muslim Religious Orientatıon Scale Revised (Ercan, 2009), Right-wing Authoritarianism Scale (Altemeyer, 1996), System Justification Scale (Kay ve Jost, 2003) and Portre Values Questionnaire (Schwartz, 2001) were administered. The study revealed that individuals with right-wing political view had higher level of political trust than individuals with left-wing views. The level of political trust decreased in proportion to increasing education level and mother's education. In addition, political trust increased as individuals' socio-economic status and degree of system justification increased. Finally, the level of political trust decreased among individuals with high self-direction value.