Açık öğretim lisesi sınavlarının farklı engel gruplarına göre madde yanlılığı açısından incelenmesi
Item bias analysis of the open education high school exams according to different disability groups
Yazar: MEHMET EMİN KALAYLI
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVDA ÇETİN
Hacettepe Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Açıköğretim lisesi = Open education high school ; Değişen madde fonksiyonu = Differential item function ; Engelli kişiler = Disabled persons ; Engelli çocuklar = Disabled children ; Lise öğrencileri = High schools students ; Madde yanlılığı = Item bias ; Mantel-Haenszel = Mantel-Haenszel ; Sınav = Examination

Özet:
Türk eğitim sisteminde ortaöğretim kademesi için örgün öğretimle beraber Açık Öğretim Liseleri (AÖL) bulunmaktadır. Engelli öğrencilerin bazılarının bu liseleri tercih ettikleri bilinmektedir. Bu çalışmada, 2017-2018 Eğitim-Öğretim Yılı 1. Dönem AÖL sınavlarının matematik ve İngilizce alt testlerinde yer alan maddeler engel gruplarına göre madde yanlılığı açısından incelenmiştir. Bu amaçla, AÖL sınavlarının maddeleri klasik test teorisine dayanan Mantel-Haenszel (MH)  ve madde tepki kuramına dayanan Simultaneous Item Bias Test (SIBTEST) yöntemleriyle analiz edilerek Değişen Madde Fonksiyonu (DMF) içerip içermediğine bakılmıştır. Görme engelli ve zihin engelli öğrencilerin matematik ve İngilizce alt testlerinde yer alan 20'şer maddeye verdikleri yanıtlar üzerinden analizler gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda matematik ve İngilizce alt testlerinde B ve C düzeyinde toplam dokuz maddenin DMF gösterdiği belirlenmiştir. DMF gösteren maddelerin yanlı olup olmadıklarını belirlemek üzere alan uzmanlarının görüşlerine başvurulmuştur. Uzmanlar matematik ve İngilizce alt testlerinde yer alan birer maddenin yanlı olduğuna ilişkin görüş belirtmişlerdir. Ayrıca MH ve SIBTEST yöntemleriyle gerçekleştirilen analizler sonucu elde edilen bulgular incelendiğinde; her iki yöntemde de DMF gösteren maddelerin büyük oranda aynı maddeler olduğu ve bu maddelerin aynı alt grup lehine veya aleyhine çalıştığı görülmüştür. Bu durum yöntemlerin birbiriyle tutarlı yönde sonuçlar verdiğini kanıtlamaktadır.

Abstract:
In the Turkish education system, with formal education at high school level, there are also open high schools. It is known that some of the disabled students prefer these high schools. In this study, it is aimed to investigate the items in the mathematics and English subtests of 1st term open education high school exams of the 2017-2018 academic year cause item bias according to the disability groups of disabled students. For this purpose, by analyzing items of the open education high school exam with Mantel-Haenszel (MH) methods based on classical test theory and SIBTEST methods based on item response theory, they are examined whether they include differential item functioning (DIF) or not. Analyzes are made on 20 items in each of the mathematics and English subtests besides the working group of the research are students with visually impaired and mental disabilities. As a result of the analysis, it was determined that a total of nine items at B and C levels in the mathematics and English subtests showed DIF. Field experts were consulted to determine whether the items showing DIF were biased or not. Experts expressed their opinion that one item in each of the mathematics and English subtests is biased. In addition, when the findings obtained as a result of the analyzes performed with the MH and SIBTEST methods are examined; In both methods, it was observed that the items which showing DIF were mostly the same and these items worked for or against the same subgroup.  This proves that the methods yield consistent results with each other.