Türkiye'de yüksek performanslı bina tasarım pratiğinin incelenmesi
Exploring high performance building design practice in Turkey
Yazar: KÜBRA DEMİREL ÖZTÜRK
Danışman: DOÇ. DR. GÜLSU ULUKAVAK HARPUTLUGİL
Çankaya Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Yapım Teknolojileri Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Mimarlık = Architecture
Dizin: Bütünleşik yapılar = Integrated structures ; Performans değerlendirme = Performance evaluation ; Yapı bilgi modellemesi = Building information modeling ; Yüksek performanslı beton = High performance concrete

Özet:
Yapı sektörü büyük bir enerji tüketimine sahiptir. Bundan dolayı, yapım süreçlerinde performans kavramının önemi artmıştır. Performansa dayalı tasarım, projenin en başından itibaren mimarlar, uzmanlar ve mühendislerden oluşan açık ve işbirliğine dayalı bir yapım sürecini içermektedir. Bu yeni tanımlar geleneksel yapım sürecini etkileyerek bütünleşik tasarım sisteminin gelişmesine neden olmuştur. Bütünleşik tasarım, yüksek performanslı binaların enerji, ekonomi ve çevresel performans açısından daha iyi çalışmasını sağlayan bir yöntemdir. Yüksek performanslı binalar, bütünleşik tasarım yaklaşımıyla bina yaşam döngüsü boyunca maliyet, yaşam kalitesi, esneklik, verimlilik, çevresel etki, üretilebilirlik, yaratıcılık gibi konuları yapı sistemleri ile ilişkilerini düşünülmesi, değerlendirilmesi ve doğru bir şekilde uygulanmasıdır.
Bu tez kapsamında, Türk yapı endüstrisinde Yüksek Performanslı Bina Tasarım Pratiği incelenmiştir. Türkiye'de büyük ölçekte yapı tasarlamış ve uygulama pratiği zengin mimarlık ve mühendislik ofisleriyle röportajlar yapılarak Türkiye'deki yüksek performanslı binaların mevcut anlayışının ortaya çıkması hedeflenmiştir.  Görüşmelere ek olarak bütünleşik tasarım anlayışıyla geliştirilen İstanbul Uluslararası Finans Merkezi Ziraat Bankası Kuleleri ve Ankara Sincan Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü projeleri incelenerek Türkiye'de yüksek performanslı binaların uygulama süreçleri irdelenmiştir.
Sonuç olarak, Türkiye'de uygulanmış biri uluslararası konsorsiyum olan Ziraat Bankası İkiz Kuleleri'nin ve devlet destekli bir kamu binası olan Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Hizmet Binası'nın süreç analizleri incelenerek yüksek performanslı binaların elde edilebileceği görülmüştür. Proje sürecinin en başından itibaren şartnamelerle bütünleşik tasarım sisteminin belirlenmesi halinde hem mimarlar hem mühendisler hem de binanın performansı açısından sürecin olumlu geçeceği görülmüştür. Kişilerin bakış açılarını değiştirip bireysel sorumluluklarına odaklanarak karşı uzmanlıklara veya kurumlara taraf olmamaları gerektiği, karşılaşılan problemler varsa hem bireysel hem de kamusal açıdan mutlaka göz önünde bulundurulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
The construction sector has large energy consumption. Therefore, the importance of the performance in construction processes has increased. Performance-based design includes an open and collaborative construction process involving architects, advisors and engineers from the beginning of the project. These new definitions affected the traditional construction process and led to the development of the integrated design system. Integrated design is a method that enables high-performance buildings to perform better in terms of energy, economy and environmental performance. High-performance buildings are to consider, evaluate and correctly apply the issues of cost, quality of life, flexibility, efficiency, environmental impact, manufacturability, creativity with building systems throughout the building life cycle, with an integrated design approach.
In this thesis, High Performance Building Design Practice in Turkish construction industry has been examined. It is aimed to reveal the current understanding of high-performance buildings in Turkey by making interviews with architecture and engineering offices that have designed large-scale buildings in Turkey and have rich application practices. In addition to the interviews, the projects of the Istanbul International Finance Center Ziraat Bank Towers and Ankara Sincan Land Registry and Cadastre General Directorate, which were developed with an
integrated design approach, were examined the application processes of high-performance buildings in Turkey.
As a result, it has been seen that high performance buildings can be obtained by examining the process analyses of Ziraat Bank Twin Towers which is an international consortium and the General Directorate of Land Registry and Cadastre Service Building which is a state-supported public. It has been seen that if the design system integrated with the specifications is determined from the beginning of the project process, the process will be positive in terms of both architects, engineers and the performance of the building. It has been concluded that people should not become a party to counter-expertise or institutions by changing their perspectives and focusing on their individual responsibilities, and that if there are problems encountered, they should be taken into account both individually and publicly.