Bursa İznik'te somut ve somut olmayan kültürel miras araştırmaları
Tangible and intangible cultural heritage researches in Bursa İznik
Yazar: DİLARA ÖZER
Danışman: PROF. DR. NEZİHAT KÖŞKLÜK KAYA
Dokuz Eylül Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Mimarlık Ana Bilim Dalı / Restorasyon Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Mimarlık = Architecture

Özet:
Kültürel miras, toplumun geçmişini anlatan, geçmişle kurduğumuz bağı güçlendirerek toplumsal bilincin oluşumunu sağlayan korunması gereken somut ve somut olmayan değerlerdir. Tarihi kentler ve dokular, kültürel peyzajlar, anıtsal yapılar, arkeolojik alanlar kadar dil, gelenek, dans, müzik, ritüeller gibi somut olmayan değerler de kültürel mirası oluşturur. Koruma disiplini, uzun süre somut kültürel mirasa odaklanmış olsa da küreselleşmeyle birlikte yerel değerlerin korunarak gelecek nesillere aktarımı önemli hale gelmiştir. Tarihi çevrelerin somut ve somut olmayan değerleriyle bir bütün olarak ele alınması sürdürülebilirliğini artıran bir etkendir. Bu bağlamda bütüncül koruma yaklaşımları önem kazanmaktadır. 
İznik, verimli toprakları, çeşitli su kaynakları, dağların arasında konumlanmasının getirdiği jeopolitik önemi gibi nedenlerle, antik dönemden günümüze pek çok medeniyetin izlerinin bir arada bulunduğu çok katmanlı bir kenttir. Ancak modern yapılaşma, sosyal, ekonomik ve yönetimsel nedenlerle; özellikle kentlinin yaşantısını mekanlar üzerinden okuyabildiğimiz sivil mimari örnekleri yok olma tehlikesiyle karşı karşıyadır. Şehrin özgün yapısının temel bileşenlerinden biri olan kültürel miras ögeleri korunmalı, farklı dönemlerinin ve yapı gruplarının tespiti, sınıflandırılması, belgelenmesi gerçekleştirilmeli ve günümüz bağlamıyla birlikte ele alınmalıdır. 
Tarihte birçok uygarlık için önemli bir yere sahip olan İznik kentinin tarihsel süreçteki dönüşümünün incelenmesi, somut ve somut olmayan kültürel miras değerlerinin saptanması, yerel değerlerinin araştırılması, bu değerlerin mimarideki karşılıklarının irdelenmesi ve literatüre kaydedilmesi önemli görülmüştür. Çalışmanın, ülkemizde ve dünyada benzer özellik gösteren kentlerin bütüncül korunması bağlamında bir örnek niteliği taşıması hedeflenmektedir.

Abstract:
Cultural heritage comprises both tangible and intangible values that narrate a society's past and strengthen our connection to it, fostering social consciousness. This heritage includes not only historical cities, cultural landscapes, monumental structures, and archaeological sites, but also intangible aspects such as language, traditions, dance, music, and rituals. While the preservation discipline has traditionally focused on tangible cultural heritage, the protection and transmission of diverse local values have become increasingly significant in our globalized world. Considering the tangible and intangible aspects of historical environments as a whole enhances the sustainability of the field. In this context, holistic preservation approaches are gaining importance.
Iznik is a multi-layered city, home to traces of many civilizations from ancient times to the present, owing to its fertile lands, diverse water resources, and geopolitical importance due to its location between mountains. However, modern development, coupled with social, economic, and administrative factors, poses a threat to civil architectural examples through which we can read the lifestyle of the city's inhabitants. The cultural heritage elements, which are components of the city's character, must be preserved, with identification, classification, and documentation of its different periods and buildings considered within the context of the present.
The study of the historical transformation of Iznik, significant to civilizations, focusing on identifying its tangible and intangible cultural heritage, investigating its local values, examining their reflections in architecture, and recording them in the literature, is essential. The study aims to serve as an example for the holistic preservation of cities with similar characteristics.