Elazığ, Keban yöresinde yaşayan salyangoz (Helix lucorum, Linnaeus, 1758)'da vitamin A ve beta-karotenin araştırılması
Investigation of vitamin A and beta-carotene in snail (Helix lucorum, Linnaeus, 1758) living in Keban, Elazığ region
Yazar: HACI BAYRAM GÖKHAN
Danışman: DOÇ.DR. NAİM SAĞLAM
Fırat Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Su Ürünleri Yetiştiriciliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2005
Konu: Su Ürünleri = Aquatic Products

Özet:
ÖZET Yüksek Lisans Tezi ELAZIĞ, KEBAN YÖRESİNDE YAŞAYAN SALYANGOZ (HeUx lucorum, LINNAEUS, 1758)' DA VİTAMİN A VE p-KAROTENİN ARAŞTIRILMASI H. Bayram GÖKHAN Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Su Ürünleri Yetiştiriciliği Anabilim Dalı 2005, Sayfa: 35 Bu çalışmada, spektrofotometrik yöntemle Elazığ, Keban yöresinde yaşayan, Türk salyangozu olarak da bilinen Helix lucorum ' da hepatopankreas, bağırsak ve kas dokusunda vitamin A ve p-karoten miktarları ile aylara göre değişimleri araştırıldı. Çalışmada, bir yıl boyunca toplam 126 adet salyangozun hepatopankreas, bağırsak ve kas dokuları kullanıldı. Salyangozların dokularının ekstraksiyonu yapılarak belirtilen doku ve organlarda vitamin A ve P-karoten analizleri gerçekleştirildi. Çalışmada kullanılan salyangozların hepatopankreasmdaki en yüksek vitamin A düzeyi nisan ayında ortalama 1,00±0,37 ug/g en düşük vitamin A değeri ekim ayında 0,49±0,56 ug/g, olarak bulundu. Hepatopankreasta en yüksek p-karoten düzeyi haziran ayında ortalama 0,37±0,08 ug/g en düşük p-karoten düzeyi mayıs ayında ortalama 0,09±0,11 ug/g olarak belirlendi. Bağırsaktaki en yüksek vitamin A düzeyi ağustos ayında ortalama 0,71±0,12 ug/g olarak, en düşük vitamin A düzeyi ekim ayında ortalama 0,30±0,10 ug/g olarak tespit edildi. Bağırsakta en yüksek p-karoten düzeyi haziran ayında ortalama 0,26±0,16ug/g en düşük p-karoten düzeyi temmuz ayında ortalama 0,03±0,00 ug/g olarak belirlendi. Kas dokusundaki en yüksek vitamin A düzeyi ağustos ayında ortalama 0,69±0,08 ug/g en düşük vitamin A düzeyi eylül ayında 0,34±0,13 ug/g olarak bulundu. Kas dokusundaki en yüksek p-karoten düzeyi ise haziran ayında ortalama 0,27±0,17 ug/g en düşük p-karoten düzeyi ise mayıs ayında 0, 07±0,07 Ug/g olarak belirlendi. Salyangozlarda hepatopankreas dokusundaki vitamin A ve p-karoten miktarlarının aylara göre dağılımları arasındaki farkın istatistiksel olarak önemli olmadığı (p>0,05), bağırsak dokusundaki vitamin A' run aylara göre dağılımlarında istatistiksel olarak farkın önemli olduğu (p<0,05), fakat P-karoten seviyeleri arasında ise farkın önemli olmadığı (p>0,05) belirlendi. Kas dokusundaki vitamin A ve P- karoten miktarlarının aylara göre dağılımında ise farkın önemli olduğu (p<0,05) saptandı. Anahtar Kelimeler: Salyangoz, Helix lucorum, vitamin A, P-karoten

Abstract:
ABSTRACT Master Thesis INVESTIGATION OF VITAMIN A AND P-CAROTENE IN SNAIL {Helix lucorum, LINNAEUS, 1758) LIVING IN KEBAN, ELAZI? REGION H. Bayram GÖKHAN Fırat University Graduate School of Natural and Applied Sciences Department of Aquaculture 2005, Page: 35 In this study, the amounts and seasonal changes of vitamin A and P-carotene were spectrophotometrically investigated in hepatopancreas, intestine and muscle tissues of Helix lucorum (known as Turkish snail) living in Keban region of Elazig Total 126 snails were used for this study during one year. Vitamin A and p- carotene were analysed in these extracted tissues. In hepatopancrease tissue; while the highest and the lowest levels of vitamin A were found 1.00±0.37 ug g"1 in April and 0.49±0.56 ug g"1 in October respectively, the highest and the lowest levels of P-carotene were found 0.37±0.08ug g-1 in June and 0.09±0.11ug g"1 in May respectively. In intestine tissue; while the highest and lowest levels of vitamin A were found 0.71±0.12 ug g"1 in August and 0.30±0.10 ug g"1 in October respectively, the highest and the lowest levels of p-carotene were found 0.26±0.16ug g"1 in June and 0.03±0.00 ug g"1 in July respectively. In muscle tissue; while the highest and the lowests levels of vitamin A were found 0.69±0.08 ug g"1 in August and 0.34±0. 13 ug g"1 in September respectively, the highest and the lowest levels of p-carotene were found 0.28±0.17 ug g"1 in June and 0.77±0.07 ug g"1 in May respectively. Mountly distribution of vitamine A and P-carotene levels in hepatopancrease tissue of snails were not significant statically (p>0.05). Vitamin A level in intestinal tissue was significant (p<0.05), but p-carotene level was not significant (p>0.05). In muscle tissue, there was not significant differences in vitamin A and p-carotene levels (p<0.05). Key Words: Snail, Helix lucorum, vitamin A, P-carotene, VI