Şizofreni hastalarının yaşam kalitesi ve sosyal işlevselliğinin objektif ve subjektif değerlendirilmesi
Objective and subjective rating of quality of life and social functioning in schizophrenia patients
Yazar: DENİZ GÜNEŞ
Danışman: DOÇ. DR. SOLMAZ TÜRKCAN
Sağlık Bakanlığı / İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Has. Eğt. ve Arş. Hastanesi / Psikiyatri Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Psikiyatri = Psychiatry
Dizin: Yaşam kalitesi = Quality of life

Özet:
AMAÇ: Şizofreninin sağaltımında, hastanın topluma yeniden entegrasyonunu sağlamak için yaşam kalitesinin ve sosyal işlevselliğinin yükseltilmesi şarttır. Bu düzelmeyi sağlamak amacıyla, öncelikli olarak yaşam kalitesi ve sosyal işlevsellik kavramları geçerli ve tutarlı bir şekilde ölçülebilmelidir. Bu iki kavram, şimdiye kadar daha çok klinisyenler tarafından nesnel bir bakış açısıyla değerlendirilmiştir. Ancak, yaşam kalitesini ölçmede bu nesnel değerlendirmelerin eksik kalacağı düşünülmektedir. Hastanın bakış açısının, yani öznel bir değerlendirmenin de dikkate alınması gerekmektedir. Bu çalışmanın amacı, şizofreni tanısıyla ayaktan izlenen klinik remisyondaki hastaların yaşam kalitelerinin ve sosyal işlevselliklerinin objektif ve sübjektif olarak , hem hastanın, hem hasta yakınının hem de hekimin bakış açısından karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi ve aynı zamanda bunların depresif duygudurum, tedavi yan etkisi ve içgörüyle olan ilişkisinin incelenmesidir.YÖNTEM: Araştırmaya BRSHH Psikotik Bozukluklar Tedavi Eğitim ve Araştırma Merkezi tarafından takip edilen, DSM-IV TR'ye göre şizofreni tanısı konan 118 hasta dahil edilmiştir.Hastalara Sosyodemografik bilgi formu,Pozitif ve Negatif Belirtiler formu(PANSS),Calgary Depresyon Ölçeği,İçgörünün üç bileşenini değerlendirme ölçeği,UKU yan etki değerlendirme ölçeği,Sosyal İşlevsellik Hasta ve Hasta yakını formu,Yaşam Kalitesini ölçen hastanın doldurduğu sübjektif form Dünya Sağlık örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği(WHOQOL_bref),Yaşam Kalitesini ölçen klinisyenin doldurduğu objektif form Şizofrenide İşlevsel İyileşme Ölçeği(ŞİLÖ) verildi.BULGULAR: Yaşam kalitesini sübjektif olarak ölçen WHOQOL-bref'in tüm alt ölçek (fiziksel sağlık, ruhsal sağlık, sosyal ilişkiler ve çevre) puanlarıyla, şizofrenide yaşam kalitesini objektif olarak ölçen ŞİLO puanları karşılaştırıldığında, bunların arasında orta düzeyde, pozitif yönde, ileri derecede anlamlı ilişki saptanmıştır.PANSS tüm alt ve toplam puanları ile Calgary Depresyon puanları arasında negatif bir korelasyon,UKU yan etki dorumuyla anlamlı bir ilişki,İçgörü artışınında doktorun uyguladığı ŞİLÖ VE PSB ile pozitif yönde korelasyon gösterirken,hastanın uyguladığı WHOQO-BREF ve SİÖ ile anlamlı sonuç vermemiştir.SONUÇ: Şizofreni hastalarının da kendi yaşam kalitelerini ve Sosyal İşlevselliklerini, objektif değerlendirmelerle uyumlu olarak sübjektif olarak da değerlendirme yetisine sahip olduklarını düşünebiliriz.Yaşam kalitesinin ve sosyal işlevselliğin psikopatoloji düzeyi ile özelliklede negatif semptomlarla,depresif duygudurum,ve ilaç yan etkisiyle yakından ilişkilidir.

Abstract:
Objective: Treatment of schizophrenia requires increasing ?quality of life? and ?social functioning? levels of the patient for re-integrating him/her to society. ?Quality of life? and ?social functioning? should be measured in a valid manner to ensure recovery. Heretofore, these two concepts were used to be assessed objectively exclusively by clinicians. However, supposedly, an objective assessment may not be satisfactory. Patient?s point of view, namely a subjective assessment, should be taken in consideration as well. The present study aims to comparatively assess the ?quality of life? and ?social functioning? levels of schizophrenia patients who are in remission and who are being monitored in an outpatient clinic, both from the point of view of the patient, the patient?s attendant and the clinician; in other words objectively and subjectively. In addition, the relationship between these two concepts and depressive mood, insight and side effects of the treatment are evaluated.Method: The present study included 118 patients diagnosed with schizophrenia according to DSM-IV-TR criteria. These patients were in remission and they were being monitored in BRSHH Psychotic Disorders Treatment Education and Research Center. The participants completed, Socio-demographical Data Form, Positive and Negative Syndrome Scale (PANSS), Calgary Depression Rating Scale (CDRS), Schedule for Assessing the Three Components of Insight (SATCI), UKU Side Effect Rating Scale, Social Functioning Scale patient form (SFSpf), Social Functioning Scale patient?s attendant form (SFSpaf), World Health Organization Quality of Life Scale (WHOQOL-Brief), Personal and Social Performance Scale (PSP) and Functional Remission of General Schizophrenia Scale (FROGS).Results: Results indicated that all sub scale (physical health, psychological health, social relations and environment) scores of WHOQOL-Brief had positively and highly significantly correlated with FROGS scores. In addition, SFSpf, SFSpaf and PSP correlated positively and highly significantly. WHOQOL- Brief and FROGS were compared with PANSS and both scales are found to be negatively and significantly related to PANSS. Finally, CDRS scores are found to be negatively but weakly related to WHOQOL-Brief and FROGS scores.Conclusion: Schizophrenia patients can be considered as skilled as objective raters for assessing their quality of life and social functioning levels. Furthermore, quality of life and social functioning are two concepts that can be related to negative symptoms, depressive mood and side effects.