Ege bölgesinde zeytin halkalı leke (Spilocaea oleagina (CAST.) HUGHES) hastalığının mücadelesinde elektrostatik ve geleneksel ilaçlama tekniklerinin etkililiklerinin belirlenmesi
Comparison of efficacies of electrostatic and conventional spraying techniques in control of olive leaf spot disease (Spilocaea oleagina (CAST.) HUGHES) in the Aegean region
Yazar: HÜLYA GÜVEN
Danışman: PROF. DR. NECİP TOSUN
Ege Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Bitki hastalıkları = Plant diseases ; Yaprak lekesi = Leaf spot ; Zeytin = Olive ; İlaçlama = Spraying

Özet:
Zeytinde halkalı leke (Spilocaea oleagina) hastalığı gerek ülkemizde gerekse dünyada zeytin yetiştiren diğer ülkelerde zeytin ağacının en önemli hastalıklarından biridir. Zeytinde önemli olan halkalı leke hastalığı her geçen yıl şiddetini arttırmaktadır ve savaşımında başarısız olunmasının uygulama hatalarından kaynaklanabileceği düşünülmektedir. Geleneksel püskürtme yöntemleriyle atılan ilacın yaklaşık % 50-80'lik kısmının hedef yüzeylere ulaşamadığını, ya sürüklenme yoluyla hedef dışına taşındığını ya da aynı alan içerisindeki toprak yüzeyine ulaştığını göstermektedir. Diğer yandan, geleneksel ilaçlama makinalarına oranla daha az su ile daha iyi kaplama imkanı sağlayan elektrostatik püskürtme ile hastalıklar kontrol edilebilmektedir. 
İzmir, Kemalpaşa'da 2013 ve 2014 yıllarında gerçekleştirilen bu çalışmada, zeytin halkalı leke hastalığına karşı hem geleneksel hem de elektrostatik püskürtme tekniği karşılaştırmalı olarak uygulanmıştır. Bu amaçla, söz konusu hastalığa karşı ruhsatlı bakır sülfat pentahidrat ile hazır bordo bulamacı olarak bilinen bakır kalsiyum sülfat her iki ilaçlama tekniği ile ayrı ayrı uygulanmıştır. İlaçlamaların biyolojik etkinliklerinin yanı sıra yaprak üzerindeki birikimi, kaplama oranlarının tespiti ve sürüklenme miktarı da hesaplanmıştır. Bu çalışma ile elektrostatik püskürtme tekniği zeytinde ilk kez halkalı leke hastalığına karşı kullanılmıştır. 
Yapılan değerlendirmeler sonucunda, zeytin halkalı leke hastalığına karşı bakır sülfat pentahidrat'ın etkinliği geleneksel ilaçlamada %84.82 olurken elektrostatik ilaçlamada bu etki %93.12'e ulaşmıştır. Diğer yandan benzer şekilde,  bakır kalsiyum sülfat uygulaması hastalığı geleneksel ilaçlamada %82.14 oranında, elektrostatik ilaçlamada ise %89.60 kontrol etmiştir.
Geleneksel ilaçlamada yere sürüklenen iz maddesi miktarı ortalama 0.308 µg/cm2 olurken, elektrostatik ilaçlamada yerde herhangi bir birikim saptanamamıştır. Ağaç üzerindeki birikim dikkate alındığında ise, elektrostatik uygulama tekniğinde geleneksele oranla 2,5 kez daha fazla olmuştur.  Elektrostatik ilaçlama ile yere ve havaya sürüklenmeyi en aza indirerek çevreye duyarlı bir ilaçlama yapmakla beraber, ağaç ve/veya bitki üzerindeki birikimi artırarak ilaçlamalardan maksimum başarı sağlanacaktır. Sonuç olarak, bu çalışmada elektrostatik pülverizatörün zeytin halkalı leke hastalığının savaşımında geleneksel ilaçlamaya göre daha etkili olduğu belirlenmiştir.

Abstract:
Olive scab caused by the mitosporic fungus Spilocaea oleagina is the most important foliar disease of olive both in Turkey and other countries where olive are grown in the World. Olive scab disease is gradually increased in years and it is thought that ineffectiveness in control of the disease could be result from misapplication.  Studies showed that approximately out of 50-80% of pesticides applied by conventional spraying techniques does not reach to target surface, it could be carried either out of target by drift or moved to soil surface at the same area.  Moreover, many diseases could be controlled by electrostatic spraying with less water compare to that of conventional spraying equipment. 
In this study, conventional and electrostatic spraying techniques individually were being performed to compare against olive scab in 2013 and 2014 in Kemalpaşa, İzmir.  For this purpose, amongst registered fungicides copper sulphate pentahydrate and copper calcium sulphate known as ready to use Bordeaux mixture were sprayed with both application techniques individually. Beside biological efficacies of the fungicides, deposit on the leaves, rate of coverage, and the amount of drift were calculated, as well. Electrostatic spraying technique was tested at the first time in olive in this study. 
At the result of the study, copper sulphate pentahydrate was found 84.82% in conventional spraying technique while this effect was reached to 93.12% in  electrostatic spraying technique in control of olive scab.  On the other hand, copper calcium sulphate had 82.14% efficacy in conventional spraying technique while electrostatic spraying technique had controlled the disease as 89.60% with the same fungicide. 
The amount of trace substance drift onto ground was found as average 0.308 µg/cm2 with Conventional spraying technique while there is no accumulation of trace element on the ground with electrostatic spraying technique at all. In consider of accumulation on the tree, 2.5 times more amount was determined in electrostatic spraying technique than that of conventional spraying technique.  Electrostatic spraying technique performed maximum efficacies in control of the disease with increasing of accumulation on the olive tree along with providing environmentally friendly approach by minimizing drift to ground and atmosphere with electrostatic spraying technique.  
In conclusion, better efficacies was obtained from electrostatic spraying technique with better coverage of sprayed fungicides in control of olive scab disease compare to that of conventional spraying technique were resulted in this study.