Hemodiyaliz ve periton diyalizi tedavisi gören kronik böbrek yetmezliği hastalarının yaşam kalitesinin karşılaştırılması
Comparison of life quality of chronic renal failure patients on haemodialysis and peritoneal dialysis
Yazar: ZEHRA MELTEM KOÇER
Danışman: Y.DOÇ.DR. REHA DEMİREL
Afyon Kocatepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
1â¬ZETHemodiyaliz ve Periton Diyalizi Tedavisi Gâ¢ren Kronik Bâ¢brek YetmezliğiHastalarının Yaşam Kalitesinin KarşılaştırılmasıAraştırmada, Hemodiyaliz (HD) ve Periton diyalizi (PD) tedavisi görenkronik böbrek yetmezliği hastalarında yaşam kalitesinin ölââ¦lmesi ve yaşamkalitesini etkileyen etmenlerin belirlenmesi amaâlandı.Araştırmada 15 Mayıs-15 Ağustos 2005 tarihleri arasında AntalyaDevlet Hastanelerinde tedavi gören HD ve PD hastalarının tâ¦mâ¦ne ulaşılmasıhedeflendi. Araştırma Antalya Devlet Hastanelerinde HD ve PD tedavisi gören (77HD, 110 PD) 187 diyaliz hastası â¦zerinde yapıldı. Veriler anket formu (15 soru) veSF-36 yaşam kalitesi ölâeği kullanılarak toplandı. Hastaların yaşam kalitesinideğerlendirmek iâin SF-36 değerlendirme testi kullanıldı ve ortalama fizikselkomponent ve mental komponent skorları hesaplandı. Fiziksel Komponent (FK) veMental Komponent (MK) skorları ile diyaliz tâ¦râ¦, serum albâ¦min dâ¦zeyi, cinsiyet,yaş, eğitim dâ¦zeyi, hemodiyalize giriş yolları, eşlik eden kronik ve sahip olduklarıbulaşıcı hastalıklar karşılaştırıldı.Veriler ortalama â  standart sapma olarak verildi. İstatistiksel analizde Ki-kare Testi, T Testi, ANOVA varyans analizi ve korelasyon analizi kullanıldı.Anlamlılık seviyesi olarak P<0,05 alındı.HD ve PD hastalarının yaşam kaliteleri arasında fark olmadığı, ayıca serumalbâ¦min dâ¦zeylerinde de gruplar arasında fark olmadığı saptandı. Serum albâ¦mindâ¦zeyleri aâısından, HD hastalarında FK değeri ile anlamlı ilişki tespit edilirken,MK' da ise ilişki olmadığı tespit edildi. PD hastalarında ise FK ve MK değerleri ilealbâ¦min arasında anlamlı bir ilişki yoktu. HD hastalarında eğitim durumu ile FKdeğeri arasında anlamlı bir fark varken, PD hastalarında FK ve MK skorların daeğitim durumu aâısından fark olmadığı tespit edildi. HD hastalarında FK ve MKskorlarının cinsiyetlere göre farklılık gösterdiği, PD grubunda ise FK skorununkadınlarda yâ¦ksek olduğu görâ¦ldâ¦. Her iki grupta FK skorlarında yaş gruplarıarasında anlamı bir farklılık olduğu, MK skorlarında ise anlamlı bir farklılıkolmadığı saptandı. HD hastalarında diyalize giriş yolları aâısından FK ve MK2skorları arasında farklılık olmadığı görâ¦ldâ¦. HD ve PD hastalarında kronikhastalıkların varlığına göre SF-36 skorlarında FK ve MK aâısından bir fark olmadığıtespit edildi. HD ve PD hastalarında bulaşıcı hastalık varlığı ile MK'da bir farklılıkyoktu. FK skorunda ise HD hastalarında farklılık bulunmazken PD hastalarındafarklılık tespit edildi.HD ve PD hastalarının yaşam kaliteleri arasında fark olmadığı görâ¦ldâ¦.HD'de hastalarının erkek olanlarında FK'nın kadınlardan daha yâ¦ksek olduğu ancakMK'da ise kadınlardan daha dâ¦şâ¦k olduğu, PD grubunda ise cinsiyetler arasındaMK'da farklılık görâ¦lmezken, FK skorunun kadınlarda daha yâ¦ksek olduğu görâ¦ldâ¦.Yaşın ilerlemesi her iki gruptada FK'nın azalmasına neden olduğu MK'da ise birdeğişikliğe neden olmadığı saptandı. Eğitim dâ¦zeyindeki artışın HD hastalarında FKolumlu yönde etkilerken, PD hastalarında ise eğitim dâ¦zeylerinin yaşam kalitesiâ¦zerindeki etkisi olmadığı görâ¦ldâ¦. HD hastalarının diyalize giriş yollarının ve eşlikeden kronik hastalıkların varlığının yaşam kalitesini etkilemediği bulundu. HDhastalarında serum albâ¦min dâ¦zeyi artışının yaşam kalitesini FK'da olumluetkilerken MK'da etkilemediği, PD hastalarında ise serum albâ¦min dâ¦zeylerininyaşam kalitesi â¦zerinde etkisi olmadığı saptandı.Anahtar Sâ¢zcâ¦kler: Hemodiyaliz, Kronik Böbrek Yetmezliği, PeritonDiyalizi, SF-36, Yaşam Kalitesi.

Abstract:
3SUMMARYComparison Of Life Quality Of Chronic Renal Failure Patients OnHaemodialysis And Peritoneal DialysisThis study was made for finding out the life quality and its determinantsin chronic renal failure patients who are being treated by haemodialysis or peritonealdialysis.The aim of this study plan was to reach all the patients on a chronichemodialysis and peritoneal dialysys treatment at Antalya Government Hospitalwithin the period of 15.05.2005-15.08.2005. Investigation was operated on 187dialysis patients undergoing HD (n=77) and PD at the Antalya State Hospitals. Dataswere collected from a questionnaire form and an SF-36 life quality scale. The lifequality assessment was made by using SF-36 Evaluation Test and average physical(PC) and mental components (MC) were calculated. PC and MC scores werecompared with the type of dialysis performed, serum albumin level, sex, age, andeducational status.Data were recorded asan average standard deviation and analysıs weremade by using T-Test, ANOVA and correlation analyses. Significance level wasconsidered as p<0,005.Analysıs revealed an statistically significant correlation between lifequality and dialysis treatment of HD and PD patients and however, statisticallydifference has not been found between serum albumin levels and different types ofdialysis treatment. Correlation tests revealed a statistical significance forhaemodialysis patients as far as the PC scores are concerned, while MC scores wererevealing no significant correlation for serum albumin levels. Compared with serumalbumin levels, the PC and MC scores revealed none significant correlation forpatients undergoing PD. There was a significant correlation between the educationalstatus and PC and MC scores of haemodialysis patients. For the peritoneal dialysispatients. There was a relation between PC and educational status of patients. Both thePC and MC scores of male and female patients were found to be significantlydifferent for haemodialysis patients, while PC scores were found significantly higher4than males for peritoneal dialysis patients. The PC scores according to the age groupsof the patients revealed a significant difference for both haemodialysis and peritonealdialysis patients, while their MC scores revealed no significant difference in bothgroups. There were no significant differences for PC and MC scores betweenadministration ways of dialysis in patients treated by HD. There was no differencefound either in SF-36 scores for PC or MC in HD and PD patients according topresence of chronic diseases. Infective diseases in HD and PD patients as comparedwith MC scores of SF-36. There was a difference in PD patients while there was nocorrelation for PC scores in HD patients.The results showed that there was no significant difference in lifequalities between the patients on haemodialysis and on peritoneal dialysis. WhileMC scores were lower for males, PC scores were higher than for the females in HDpatients however MC scores were not differ for PD patients related to sex while PCscores were higher for females than males. It was realised that advance age decreasedPC scores for two patient groups but not changed MC scores. The effect of theeducational status of the patients on their life quality was significant for thehaemodialysis patients, while insignificant for patients on peritoneal dialysis. Thequality of life was not effected by administration ways of dialysis in patients treatedby HD. The quality of life of none of these patient groups were effected by chronicillness. The serum albumin level was effected by only the PC component of the lifequality score of haemodialysis patients, leaving MC one was unaffected; while nosignificantly effecting life quality in peritoneal dialysis patients. Altough anincreasein albumin level effected the life quality of HD patients positiuly, ıt did not effectMC ones and did not find any effectron on PD ones.Keywords: Hemodialysis, chronic renal failure, peritoneal dialysis, SF-36, life quality.