Psöriatik artrit ve romatoid artrit hastalarında nöropatik ağrı sıklığı ve klinik parametreler ile ilişkisi
Prevalence of neuropathic pain in patients with psoriatic arthritis and rheumatoid arthritis and its relevance with the clinical parameteres
Yazar: HANDE ECE ÖZ
Danışman: PROF. NİLÜFER BALCI
Akdeniz Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı / Romatoloji Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Artrit-psoriatik = Arthritis-psoriatic ; Artrit-romatoid = Arthritis-rheumatoid ; Ağrı = Pain ; Fizik tedavi = Physical therapy ; Nöropatiler = Neuropathies ; Psoriyazis = Psoriasis

Özet:
Psöriatik Artrit ve Romatoid Artrit Hastalarında Nöropatik Ağrı Sıklığı ve Klinik Parametreler ile İlişkisi
Amaç:
Bu çalışmanın amacı; psöriatik artrit (PsA) ve romatoid artrit (RA) hastalarında nöropatik ağrı sıklığını saptamak ve bunun hastalık aktivasyonu, fonksiyonel kapasite ile ilişkisini araştırmaktır.
Yöntem: 
Bu çalışmaya 48 PsA, 53 RA ve 34 inflamatuvar eklem hastalığı olmayan hastalar kontrol grubu olmak üzere toplam 135 hasta alındı. Hastaların demografik, klinik ve laboratuvar verileri kaydedildi. Hastalarda nöropatik ağrı Pain Detect Anketi, disabilite Health Assesment Quastionnaire (HAQ), hastalık aktivitesi Disease Activity Score 28-Joint (DAS28), ağrı VAS skalası ile değerlendirildi. 
Bulgular: 
Hastaların ortalama yaşı PsA grubunda 52 yıl (21-79), RA grubunda 54 yıl (21- 83),  kontrol grubunda ise 54 yıl (20-77)  olarak bulundu. Yaş aralıklarında hasta grupları arasında anlamlı farklılık saptanmadı (p=0.922). PsA grubunda ortalama hastalık süresi 5 yıl, RA grubunda ortalama süre 5 yıl, kontrol grubunda ise 3.5 yıldı. PsA, RA ve kontrol grubu hastaları arasında hastalık süresi açısından fark yoktu (p=0.354). Ortalama PD skorları karşılaştırıldığında PsA'lı hastalarda 13, RA'lı hastalarda 11, kontrol grubunda ise 14 olarak saptandı. PsA'lı, RA'lı hastalarda ve kontrol grubunda ortalama PD skorları açısından istatistiksel olarak fark saptanmadı (p=0.24). Çalışmaya katılan PsA, RA ve kontrol grupları arasında nöropatik ağrı varlığı açısından istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p=0.601).HAQ değerleri karşılaştırıldığında PsA'lı hastalarında ortalama skoru 0,65, RA hastalarında 0,8, kontrol grubunda ise 0.55 olarak saptandı. HAQ değerleri arasında PsA' lı, RA'lı hastalar ve kontrol grubunda istatistiksel olarak fark saptanmadı (p=0.096). DAS 28 değerleri karşılaştırıldığında PsA hastalarında ortalama değer 3.5, RA hastalarında 3.38 olarak saptandı. PsA'lı ve RA'lı hastalar arasında DAS28 değerleri arasında istatistiksel olarak fark saptanmadı (p=0.648). PsA grubunda PD ile HAQ skoru arasında (Ro= 0.460, p= 0.001), PD ile VAS arasında (Ro= 0.475, p= 0.001)  istatistiksel olarak anlamlı pozitif zayıf korelasyon vardı. PD ile DAS 28 arasında (Ro= 0.251, p= 0.096) ise istatistiksel olarak anlamsız pozitif çok zayıf korelasyon vardı. RA grubunda PD ile HAQ skoru arasında (Ro=0.525, p=0), PD ile VAS arasında (Ro=0.588, p=0), PD ile DAS 28 arasında (Ro= 0.597, p= 0) istatistiksel olarak anlamlı pozitif orta derecede korelasyon vardı. 

Sonuç: 
Çalışmamızda nöropatik ağrı sıklığı PsA, RA ve inflamatuvar eklem hastalığı olmayan hastalarda benzer oranda saptandı. İnflamatuvar artritli hastaların nöropatik ağrı yönünden de değerlendirilmesi, tedavi açısından önemli olduğu düşünülmüştür.  

Anahtar Sözcükler: Nöropatik ağrı, Psöriatik artrit, Romatoid artrit

Abstract:
Prevalence of Neuropathic Pain in Patients with Psoriatic Arthritis and Rheumatoid Arthritis and Its Relevance with the Clinical Parameteres

Objective: 
The aim of this study is to detect neuropathic pain prevalence of patients with psoriatic arthritis and rheumatoid arthritis and explore its correlation with disease activity, functional capacity.
Methods: 
There are 48 PsA patients, 53 RA patients and 38 patients with non inflammatory musculoskeletal disease involved in this study. Demographic data of patients and information about their disease (disease duration, subtype of PsA, medications) were recorded to forms at their routine control at outpatient clinic. Neuropathic pain analysis was made by Pain Detect (PD) Questionnaire, disease activity was measured with DAS28 calculator for both PsA and RA patients, functional status was measured by Health Assesment Questionnaire (HAQ). 
Results:
Mean age was 52 (21-79) for PsA patients, 54 (21- 83) for RA patients and 54 (20-77) for control patients. There was no significant difference for age between three groups (p=0.922). Mean disease duration was 5 year for PsA and RA, 3.5 year for control group. There was no difference for disease duration between groups (p=0.354).Mean PD score was 13 for PsA, 11 for RA and 14 for control patients but there was no statistical significant difference between the groups (p=0, 24). Mean HAQ score was 0.65 for PsA, 0.8 for RA and 0.55 for control patients but there was no statistical significant difference between the groups (p=0.096). Mean DAS28 score was 3.5 for PsA, 3.38 for RA patients. There was no statistical significant difference between the groups (p=0.648). There was a statistically significant positively week correlation between PD score and HAQ score (Ro= 0.460, p= 0.001), as also between PD and VAS score for patients with PsA (Ro= 0.475, p= 0.001).There was a statistically significant positively moderate correlation between PD score and DAS28 score (Ro=0.597, p=0) as also between PD and HAQ score for patients with RA (Ro=0.525, p=0).




Conclusion: 
Neuropathic pain prevalence was similar between the patients with PsA, RA and non inflammatory musculoskeletal disease. It is important for treatment to evaluate patients with inflammatory arthritis also for neuropathic pain component existence.
Key Words: Psoriatic arthritis, Rheumatoid Arthritis, Neuropathic pain