Üstün yetenekli olan ve olmayan ergenlerde benlik saygısı, başkalarının algılaması ve psikolojik belirtiler arasındaki ilişkiler
To compare selfs-esteem, being perceived by others and pyschologic indications in adolescents who are gifted or not
Yazar: ZEYNEP COŞAR CİĞERCİ
Danışman: Y.DOÇ.DR. MURAT İSKENDER
Sakarya Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı / Eğitimde Psikolojik Hizmetler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2006
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Araştırmanın temel amacı, üstün yetenekli olan ve olmayan ergenlerde benlik saygısı vebaşkaları tarafından algılanmaya ilişkin düşüncelerin psikolojik belirtiler üzerindeki etkisiniaraştırmak ve üstün yetenekli ergenlerin kişilik gelişimlerine katkıda bulunabilecek önerilerdebulunabilmektir.Araştırmada aşağıdaki sorulara cevap aranmıştır:- Üstün yetenekli olan ve olmayan ergenlerin benlik saygısı ve başkaları tarafından algılanmayailişkin düşünceleri demografik özelliklerine göre değişmekte midir?- Üstün yetenekli olan ve olmayan ergenlerin psikolojik belirti düzeyleri ile demografiközelliklerine göre değişmekte midir?- Üstün yetenekli olan ve olmayan ergenlerin benlik saygısı ile başkaları tarafından algılanmayailişkin düşünceleri arasında fark var mıdır?Araştırmada öncelikle konu ile ilgili literatür taraması yapılmıştır.Araştırma konusuyla ilgiliverileri ulaşabilmek amacıyla Rosenberg Benlik Saygısı Envanterinin benlik saygısı alt ölçeği(Çuhadaroğlu), Kısa Semptom Envanteri (Şahin ve Durak) ve araştırmacı tarafından hazırlananbilgi formu kullanılmıştır.Araştırmadan elde edilen veriler ?SPSS 11,5? paket programındanyararlanılarak, varyans anlizi, t testi ve Pearson Momentler Çarpımı Korelasyon tekniklerikullanılarak analiz edilmiş ve tüm veriler .05 düzeyinde test edilmiştir.Araştırmanın bulgularından elde edilen sonuçlara göre;Üstün yetenekli ergenlerde normal akranlarına oranla başkalarının kendilerine ilişkin olumlufikirlere sahip oldukları düşüncesi daha yaygındır. Üstün yetenekli ergenlerin normallere göredepresyon, somatizasyon, obsesif-kombusif bozukluk, paranoya ve psikotizm gibi psikolojikbelirtileri taşıma olasılığının daha fazla olduğu görülmüştür. Ayrıca araştırma grubunungenelinde kızların erkeklere oranla depresyon, obsesif-kombusif bozukluk, kişiler arasıduyarlılık ve anksiyete düzeylerinin daha fazla olduğu bulunmuştur. Annenin eğitim durumu ilepsikolojik belirtiler arasında anlamlı bir fark bulunmuştur.Gelir durumunun anksiyete düzeyiüzerinde etkili olduğu görülmüştür. Sonuçlar üstün yetenekli öğrenciler açısından tartışılmıştır.Anahtar Kelimeler:Üstün yeteneklilik, Benlik Saygısı, Başkaları tarafından Algılanma,Psikolojik Belirtiler.

Abstract:
The main aim of the research is about the adlescents who are gifted or not self-esteem and tosearc effects on pyscholojic indications related with thoughts that is perceived by the others andto propose about gifted adolescents? personality developments.In this research the questions below had been necessary to answers:- Do the adolescents?, who are gifted or not, personality respect and the thoughts related withbeing perceived change according to their demographic features?- Do the adolescents?, who are gifted or not, levels of pyscholojic indications change accordingto their demographic features?- Are they any differences between the adolescents?, that are gifted or not, personality respectand the thoughts related with being perceived by the others?In this research firstly, literature research about the subject had been done. In order to reach thedatas related with the research subjectRosenberg Belf-Esteem Inventory?s personality respectlower scale ( Çuhadaroğlu), Short Symptom Inventory ( Şahin ve Durak) and the InformationForm that had been prepared by the researcher had been used. The datas, that had been obtainedfrom the research, had been analysed by using ?SPSS 11,5? package program and variansanalysis, t test, Pearson Moments Multiplication Correlation technigues so all datas had beentested at .05 level.Acording to the results that had been obtained from the research findings; It is more commonthat gifted adolescents have idea about the other? thoughts pozitive against themselves if wecompare them with their normal of the same age. It had been seen that the possibility of carryingpyscholojic indications at gifted adolescents like depression, somatization, obsessive -kombusive disorder, paranoia and psikotizm are more than the normal adolescents. Besides ingeneral of the research group, it had been found that the girls have more depression, obsessive -kombusive disorder among individuals sensitivity and their anksiyete levels are much morethan the boys. A meaningful difference had been found between the mother?s educationsituation and the pyscholojical indications. It had been seen that income situtations has an effecton anksiyete level. The results had been discussed on gifted children.Anahtar Kelimeler:Giftedness, Self Esteem, Being Perceived by Others, Pyscholojicndications