Yaratıcı düşünmeye dayalı öğretim modelinin öğrencilerin maddelerin ayrılması ile ilgili kavramları anlamalarına ve bilimsel yaratıcılıklarına etkisi
The effect of an instructional model based on creative thinking on students' conceptual understanding of separation of matter subject and their scientific creativity
Yazar: HAKKI KADAYIFÇI
Danışman: PROF. DR. BASRİ ATASOY
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Ortaöğretim Fen ve Matematik Alanları Eğitimi Ana Bilim Dalı / Kimya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: İmaj = Image

Özet:
Bu çalışmanın amacı, yaratıcı düşünmeyi destekleyen bir öğretim modelinin (YDDÖM) 9. sınıf kimya öğrencilerinin maddelerin ayrılması konusuyla ilgili kavramalarına, imajlarına, ıraksak düşüncelerine ve bilimsel yaratıcılıklarına etkisini geleneksel öğretim yaklaşımıyla karşılaştırarak incelemek; analojik düşünmenin imaj oluşturmadaki önemini araştırmaktır.Çalışma öncesinde YDDÖM'yi geliştirmek ve bazı ölçüm aletlerinin geçerlik ve güvenirliklerinin sağlanması amacıyla Ankara ili Gazi Kolejinde bir pilot çalışması yürütüldü. Bu çalışmanın ardından, 2007?2008 öğretim yılı güz döneminde Ankara ili Kalaba Anadolu Lisesinde seçilen iki 9. sınıf şubesinden birinde (deney grubu) maddelerin ayrılması konusu YDDÖM ile diğerinde (kontrol grubu) ise geleneksel öğretim yaklaşımıyla işlendi.Toplam 64 öğrenci üzerinde gerçekleştirilen çalışmada araştırma modeli olarak öntest sontest kontrol grubu deneysel deseni kullanıldı. Maddelerin Ayrılması Kavram Testi (MAKT), Analojik Düşünme Testi (ADT), Bilimsel Yaratıcılık Testi (BYT), öğretim öncesinde uygulanırken Maddelerin Ayrılması İmaj ve Iraksak Düşünme Ölçeği (MAİIDÖ), MAKT ve BYT öğretim sonrasında yeniden uygulandı.Çalışma sonunda YDDÖM'nin öğrencilerin maddelerin ayrılması konusunu kavramaları, konuyla ilgili sahip oldukları imajların kalitesi, ıraksak düşünceler üretmeleri ve bilimsel yaratıcılıklarındaki performansları üzerinde geleneksel öğretim yaklaşımından daha etkili olduğu tespit edildi. Öğrencilerin ön kavramlarının ve şekilsel analojik düşünme yeteneklerinin konuyla ilgili imaj oluşturmalarında etkili olduğu belirlendi. Ayrıca, öğrencilerin öğretim sonundaki bilimsel yaratıcılıklarına öğretim öncesindeki bilimsel yaratıcılıklarının etki ettiği ortaya çıkarıldı.

Abstract:
The purpose of this study was to develop a creative thinking support instructional model (CTSIM); to compare effect of CTSIM and traditional instruction approach on 9th grade students' conceptions, images, lateral thoughts about separation of matter subject and their scientific creativity performances; also to analyze importance of analogical thinking on imagination.Before the real study, it was actualized a plot study in Ankara Gazi College because of developing CTSIM and providing validity and reliability of some instruments. As real study, it was choice two 9th grade classes in Ankara Kalaba Anatolian Lyceum. The topic of separation of matter was taught with traditional instruction approach in one of two classes (control group) and with CTSIM in other class (experimental group) in fall semester 2007-2008 education year.The subject of this study consisted of total 64 students and research design was pretest-posttest control group design. Separation of Matter Concept Test (SMCT), Analogical Thinking Test (ATT), Scientific Creativity Test (SCT) were applied as pre-test; Separation of Matter Image and Lateral Thinking Scale (SMILTS), SMCT, SCT and SMILTS were applied as post-test.The results of this study showed that CTSIM were more affected than traditional instruction approach on students? conceptions, the qualities of their images, lateral thoughts about separation of matter topic and their scientific creativity performances. It was identified that students? preconceptions and analogical thinking abilities influence quality of their images about the topic. Additional, it was detected that students? pre scientific creativity abilities influence their post scientific creativity abilities.