Türkçenin yabancı dil olarak öğretildiği çevrim içi öğrenme ortamlarının sorgulama topluluğu çerçevesinde incelenmesi
An investigation into the online learning environments where Turkish is taught as a foreign language within the community of inquiry
Yazar: YASİN AKTAŞ
Danışman: PROF. DR. FATİH YILMAZ
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Türkçe Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Bilişsel buradalık = Cognitive presence ; Sosyal buradalık = Social presence ; Türkçe = Turkish ; Türkçe eğitimi = Turkish education ; Türkçe öğretimi = Turkish teaching ; Yabancı dil eğitimi = Foreign language education ; Yabancı dil öğretimi = Foreign language teaching ; Çevrimiçi eğitim = Online education ; Çevrimiçi topluluklar = Online communities ; Çevrimiçi öğrenme = Online learning

Özet:
Bu çalışma, Türkçenin yabancı dil olarak öğretildiği çevrim içi öğrenme ortamlarını Sorgulama Topluluğu çerçevesinde incelemektedir. Sorgulama topluluğu, çevrim içi öğrenme ortamlarını sosyal buradalık, bilişsel buradalık ve öğretimsel buradalık boyutlarıyla ele almaktadır. Bahsi edilen üç boyut, her öğrenme ortamında bulunabileceği gibi yabancı dil öğrenimi sürecinin de üç temel boyutu olarak değerlendirilebilir. Zira dil öğrenimi süreci de; karşılıklı etkileşimlerin gerçekleştiği sosyal bir aşamadan, öğrencilerin çeşitli zihinsel eylemlerde bulunduğu bilişsel bir aşamadan ve öğrenme etkinliklerinin yer aldığı bir öğretim aşamasından meydana gelmektedir. Etkili bir dil öğrenimi için tüm bu aşamaların başarıyla gerçekleştirilmesi, bir diğer ifadeyle, öğretim sürecinin öğrenciler tarafından bilişsel olarak içselleştirildiği sosyal bir öğrenme ortamının sağlanması önemlidir.  Günümüzde internet tabanlı öğrenme ortamları eğitimin neredeyse her aşamasında aktif olarak kullanılmaktadır. Dolayısıyla çevrim içi öğrenme ortamları, artık sanal ve yapay bir öğrenme ortamı olarak değil yukarıda zikredilen aşamalara ilişkin pek çok etkinliğin gerçekleştirildiği gerçek ve doğal bir öğrenme ortamı olarak düşünülmelidir. Nitekim gerek öğrenmenin sürekli değişip gelişen doğası gerekse içinde bulunduğumuz teknoloji çağı da bunu gerektirmektedir. Bu tez çalışması da Türkçenin yabancı dil olarak öğretildiği çevrim içi ortamların doğasını Sorgulama Topluluğu çerçevesinde irdelemeyi amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Türkçe Öğretim Uygulama ve Araştırma Merkezinde Türkçe öğrenen A1 kurundaki öğrencilerin çevrim içi video dersleri sorgulama topluluğunu meydana getiren kategoriler ve bu kategorileri oluşturan göstergeler bağlamında incelenmiştir. Bu inceleme, video ders kayıtlarının ayrıntılı gözlemlenmesi şeklinde gerçekleştirilmiştir. Video kayıtlarında; sosyal, bilişsel ya da öğretimsel buradalığı oluşturduğu düşünülen her bir söylem ya da eylem çeşitli göstergeler olarak kodlanmış, daha sonra hangi boyutun hangi yönleriyle ne kadar gerçekleştiği betimlenmeye çalışılmıştır. Bununla birlikte, video ders kayıtları incelenen gruptaki öğrencilere çevrim içi öğrenme ortamlarını Sorgulama Topluluğu çerçevesinde nasıl algıladıklarını ölçen bir ölçek uygulanmış; bu ölçekten elde edilen veriler, gözlem neticesinde elde edilen bulguların değerlendirilmesinde kullanılmıştır. Tüm bu işlemler yapılırken nitel yöntemin durum çalışması deseni çerçevesinde hareket edilmiş, araştırma bu desenin gerektirdiklerine göre yürütülmeye çalışılmıştır. Gözlem sonucu elde edilen nitel verilerin analizi betimsel olarak gerçekleştirilmiş olup bunun için MAXQDA nitel veri analizi programı kullanılmıştır. Ölçekten elde edilen veriler ise betimsel istatistik kullanılarak analiz edilmiştir. Bu işlemler içinse nicel veri analizi programlarından Jamovi'den yararlanılmıştır. Elde edilen veriler neticesinde, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenen katılımcı grubun çevrim içi öğrenme ortamında öğretimsel buradalığın baskın olduğu, sosyal ve bilişsel buradalıkların tam anlamıyla gerçekleşmediği ortaya çıkmıştır.

Abstract:
This study examines online learning environments where Turkish is taught as a foreign language within the community of inquiry. The community of inquiry deals with online learning environments in terms of social presence, cognitive presence, and teaching presence. It is possible to find the three dimensions mentioned in any learning environment and they are the basic dimensions of the foreign language learning process, as it comprises a social stage in which mutual interactions take place, a cognitive stage in which students engage in various mental actions, and a teaching stage in which learning activities take place. For effective language learning, it is important to realize all these stages successfully to provide a social learning environment where the students cognitively internalize the teaching process. Today, every stage of education actively uses internet-based learning environments. Therefore, people should no longer see online learning environments as virtual and artificial learning environments, but as a real and natural learning environment where many activities related to the stages mentioned above are carried out. Both the constantly developing nature of learning and the age of technology we live in require this. This dissertation aims to examine the nature of online environments where Turkish is taught as a foreign language within of community of inquiry to manifest this necessity to some extent. For this purpose, the study reviews the online video lessons of the A1 level students learning Turkish at Tokat Gaziosmanpasa University Turkish Teaching Application and Research Center in terms of the categories that make up the community of inquiry and the indicators that make up these categories. This review is the detailed observation of the video recordings. In those recordings, each discourse or action that stands for the social, cognitive, or instructional presence is coded as various indicators. Following this, the study describes which dimension is realized with which aspects and how much. In addition, the students within the study fill an instrument to display how they perceive their online environments within the community of inquiry. The study makes use of these data to evaluate observation findings. For all these processes, the study fulfills the requirements of the case study, one of the qualitative research designs. The study uses the MAXQDA qualitative data analysis program for the analysis of the observational data. It also utilizes Jamovi, a quantitative data analysis program, for the analysis of quantitative data and statistically describes the results. The findings of the study show that the teaching presence is dominant in the online learning environment of the participant group, who learn Turkish as a foreign language, and the social and cognitive presences are not fully realized.