Kronik hepatit B'li hastalarda serolojik markerlar ile serum alt düzeyleri, HBV-DNA ve karaciğer histolojisinin karşılaştırılması
The comparison of serological markers, serum ALT levels, HBV-DNA and liver histology in chronic hepatitis b patients
Yazar: MESUT AYDIN
Danışman: PROF. DR. NİHAT OKÇU
Atatürk Üniversitesi / Tıp Fakültesi / İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2010
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Alanin transaminaz = Alanine transaminase ; DNA = DNA ; Hepatit B = Hepatitis B ; Histoloji = Histology ; Karaciğer = Liver ; Serolojik testler = Serological tests

Özet:
Ülkemizde kronik hepatitin en sık nedeni kronik Hepatit B enfeksiyonudur.Hepatit B virüsü (HBV) kronik hepatit, siroz ve hepatosellüler karsinoma (HCC) gibiciddi sağlık sorunlarına yol açabilen bir etkendir. Tüm dünyada önemli morbidite vemortalite nedeni olan kronik Hepatit B ülkemizde de önemli bir sağlık sorunudur. HBVenfeksiyonlarının rutin tanısında ilk olarak ve en sık kullanılan yöntemler HBVserolojik belirteçlerinin ve transaminaz düzeylerinin belirlenmesidir. Kronik karaciğerhastalığında tedavi kararının verilmesinde, prognoz ve olası komplikasyonlarıntayininde karaciğerde fibrozisin varlığının ve derecesinin belirlenmesi önemlidir.Bu çalışmada, kronik Hepatit B'li hastalarda invaziv bir yöntem olan karaciğerbiyopsisinin yerine diğer belirteçlerle hastalığın aktivitesinin, klinik seyrinin veprognozunun belirlenmesi amaçlandı. Bu amaçla serolojik markerlar, serum alaninaminotransferaz (ALT) düzeyleri, HBV-DNA ölçülerek karaciğer histolojisi ilearasındaki ilişkiler incelendi. Çalışmaya 60 erkek ve 20 kadın olmak üzere toplam 80kronik hepatit B'li hasta dahil edildi. Hepatit B `e' antijen (HBeAg) pozitif hastalarınHBV-DNA düzeyleri hepatit B `e' antikoru (anti-HBe) pozitif hastalarınkindenistatistiki olarak anlamlı yüksek bulundu (p=0,030). HBeAg pozitif grup ile anti-HBepozitif grup histolojik aktivite indeksi (HAİ) ortalamaları yönüyle karşılaştırıldığında ikigrup arasında anlamlı fark saptandı (p=0,016). HBeAg negatif anti-HBe pozitif grubunortalama HAİ değeri HBeAg pozitif gruptan daha yüksekti. Anti-HBe pozitif hastalar,HBeAg pozitif hastalardan daha yüksek oranda ileri fibrozis derecesine sahiptiler(p=0,029).Her iki grupta ALT düzeylerine göre HBV-DNA, HAİ ve fibrozis skorlarındaistatistiki olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05). HBeAg pozitif hastalarda, HBVDNAviral yük düzeylerine göre ortalama HAİ ve fibrozis skorlarında istatistiki anlamlıfarklılık saptanmadı (p>0,05). Anti-HBe pozitif hastalarda HBV-DNA grupları arasındaortalama HAİ skorları açısından istatistiki anlamlı farklılık saptanmadı (p>0,05). Ancakanti-HBe pozitif hastalarda, HBV-DNA düzeyi arttıkça HAİ skorları artma eğilimindebulundu. Yine anti-HBe pozitif hastaların HBV-DNA viral yükündeki artışla ortalamafibrozis skorlarında istatistiki olarak anlamlı artış gözlendi (p=0,018).Anahtar Kelimeler: Kronik Hepatit B, ALT, HBV-DNA, Karaciğer Histolojisi.

Abstract:
The major cause of the chronic hepatitis is chronic hepatitis B virus infections inour country. Hepatitis B virus (HBV) is a factor that causes seriously health problemssuch as chronic hepatitis, cirrhosis and hepatocellular carcinoma (HCC). ChronicHepatitis B, cause of significant morbidity and mortality throughout the world, is animportant health problem in our country. In the diagnosis of HBV infections, themethods used firstly and most commonly are to determine HBV serological markersand transaminase levels. In the chronic liver disease the determination of the presenceof liver fibrosis and the degree of the fibrosis are important in the decision of treatment,prognosis and estimation of possible complications.In this study, it was aimed to determine disease activity, clinical progress andprognosis with the other markers, instead of an invasive method liver biopsy in chronichepatitis B patients. Fort this purpose, with the evaluation of the serological markers,serum alanine aminotransferase (ALT) levels, HBV-DNA, the relationships between theliver histology were analysed. Of all 80 chronic hepatitis B patients included in thisstudy 60 were males and 20 females. The HBV-DNA levels were statisticallysignificantly higher in hepatitis B `e? antigen (HBeAg) positive patients than in thehepatitis B `e? antibody (anti-HBe) positive patients (p=0.030). The comparison of thehistological activity index (HAI) means, there was a significant difference between theHBeAg positive group and the anti-HBe positive group (p=0.016). The mean HAIlevels of HBeAg negative and anti-HBe positive patients are higher than those of theHBeAg positive patients. Anti-HBe positive patients had a higher ratio of severefibrosis when compared to the HBeAg-positive patients (p=0.029).No statistically significant difference was determined in HBV-DNA, HAI andfibrozis scores of both groups when compared with ALT levels (p>0.05). In HBeAgpositive patients, there was no statistically significant difference in mean HAI andfibrosis scores when compared with HBV-DNA viral load levels (p>0.05). In anti-HBepositive patients, no statistical difference was determined in mean HAI scores of HBVDNAgroups (p>0.05). However in anti-HBe positive patients, HAI scores tended toincrease in line with the increase in HBV-DNA levels. Also in anti-HBe positivepatients there was a statistically significant increase in mean fibrosis scores in line withthe increase of HBV-DNA viral load (p=0.018).Keywords: Chronic Hepatitis B, ALT, HBV-DNA, Liver Histology.