Fakir Baykurt'un romanlarında sosyal hayat
The social life in Fakir Baykurt?s novels
Yazar: KANAT YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. İSMET EMRE
Cumhuriyet Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Fakir Baykurt, hayatını köyü ve köy insanının anlatmaya adamış bir yazardır. Köy hayatının içinden gelen, köy insanının acılarını mutluluklarını iyi bilen yazar, 1929 yılında Burdur'un Yeşilova ilçesine bağlı Akçaköy'de doğar. Büyük yokluklar içinde bitirdiği ilkokuldan sonra, yazın yaşamını şekillendirecek olan Gönen Köy Enstitüsünde kayıt yaptırır. Enstitülü yıllarında şiir alanındaki çalışmaları ile kendini ifade etmek ister. Çeşitli şiir kitapları yayınlar. Edebiyat alanındaki çalışmalarına şiirle başlamasına rağmen, kendini daha iyi ifade ettiğini düşündüğü roman ve öykü türünde karar kılar. Kendisini edebiyat dünyasına 1958 yılında yazdığı ?Yılanların Öcü? romanı ile tanıtır. Edebiyat dünyamızda romanlarıyla adından sıkça söz ettirmesine rağmen, gerçek yaşamında sıkıntılı günler geçirir. Çoğunluğun mensup olduğu siyasal hareketlere muhalif bir duruş sergilediği için, çevresi tarafından eleştirilir. Türk Eğitim Sendikası'nın başkanı olması, sert konuşmaları ile çeşitli çevreleri rahatsız etmesi nedeniyle gözaltına alınır. Bu süreçten itibaren hayatı gözaltılar ve soruşturmalar ile geçer. Türkiye'nin kendisi için güvenli olmadığını düşündüğü için 1979 yılında Almanya'ya gider. Burada, özellikle Türk işçilerin sorunlarını ele alan romanlar kaleme alır. Sadece tatil için belli zamanlarda Türkiye'ye gelen Fakir Baykurt 11 Ekim 1999 yılında Almanya'nın Essen kentinde hayata gözlerini yumar. Altmış yıllık yaşamına onlarca öykü ve şiir, oldukça hacimli on dört roman; deneme, gezi ve makale türünde birçok yazı, çeşitli çocuk kitapları ve birçok ödül sığdırmıştır.?Fakir Baykurt'un Romanlarında Soysal Hayat? başlıklı tez çalışmamızda, adından da anlaşılacağı üzere Fakir Baykurt'un romanları sosyal yaşam boyutuyla mercek altına alınmıştır. Tez, üç bölümden oluşmaktadır. ?Özet?, ?İçindekiler? ve ?Giriş?ten sonra oluşturulmuş birinci bölümde Fakir Baykurt'un yaşamı ayrıntılı bir şekilde anlatılmış, edebî hayatından bahsedilmiş, romancılığı ve roman tekniği hakkında düşüncelere yer verilmiştir.?Fakir Baykurt'un Romanlarında Sosyal Yapı? başlıklı ikinci bölüm söz konusu eserlerdeki sosyal olayların incelendiği, tezin asıl bölümüdür. On dört romanın geniş bir olay örgüsü çıkarıldıktan sonra, roman kişilerinin köylü ve kentli olarak profilleri çıkarılmıştır. Romanlar, daha sonra ?ekonomi, eğitim, din, yabancılaşma, siyaset, aile ve birliktelik? kavramları açısından ele alınarak bu konularla alakalı sosyal olaylar anlatılmıştır.Çalışmanın son kısmı olan üçüncü bölümde ise; bütün eserler, genel bir bakış açısından ele alınmıştır. ?Romanların Ortak Özellikleri? başlıklı bölümde bütün romanlar; temaları, kişi kadroları ve kişilerin mensup olduğu meslek grupları bakımından ortak bir paydada buluşturulmaya çalışılmıştır.Sonuç bölümünde ise, tümel bir değerlendirme ve çalışmamızda ulaştığımız genellemeler yer almaktadır.

Abstract:
Fakir Baykurt is an author dedicating himself to narrating the life of village and its people. The author, who lives a village life and so knows the good and the bad times of the village people, was born in Akçaköy ? a village in Yeşilova, Burdur ? in 1929. After graduating from primary school with lots of poverty, he enters the Gönen Village Institute (Gönen Köy Enstitüsü) which shaps his pen in literature. Throughout the years in the institute, he tries to express himself through his works in poetry. He publishes different kinds of poetry books. Although starting his literature works in the field of poetry, he decides to keep on novels and stories in which he thinks he expresses him better. He announces his name in the world of literature by his novel ?Yılanların Öcü? in 1958. Even though he is famous for his literature works, he cannot find the real happiness in his private life. He is criticized because of his contrary views to the political activities of the majority. He is taken into custody because of his being the chairman of the Turkish Education Syndicate (Türk Eğitim Sendikası) and disturbing the people around himself by his sharp speech. After that event, his time is occupied with custodies and enquiries. Thinking that Turkey is not a secure place to live in, he goes to Germany in 1979. He writes novels about the problems of the Turkish workers here. Fakir Baykurt who comes to Turkey only in certain times for holidays dies on October 11th, 1999 in Essen, Germany. He wrote lots of stories, poems, noteworthy 14 novels, essays, a lot of articles, works about excursion, different kinds of children books, and he won a lot of rewards in his 60-year-life.In our thesis work named ?The Social Life in Fakir Baykurt?s Novels?, the novels of Fakir Baykurt are analysed in the view of the social life. The thesis is composed of three parts. In the first part after the entry, the private and literature lives of Fakir Baykurt are narrated in detail and, some thoughts about his authorship and techniques are placed. In the second part, the social events are analysed, which is the main part of the thesis. After analysing the detailed events in the 14 novels of the author, a profile about the characters as being village or city people is given. Later on, the novels are analysed in the view of family, togetherness, economy, education, religion, alienation, politics and the social events related with these facts are given. In the third and the last part, there is a general view about the works. Under the title of ?The Common Aspects of the Novels?, all novels are observed in similar things about the characters, professions and the theme. After that part, there are conclusion and summary parts. The works used are given in the bibliography.