Postmenopozal diz osteoartiritli hastalarda D vitamini seviyelerinin ve kemik mineral yoğunluğunun femoral troklear kıkırdak kalınlığı ölçümüne etkisi
The effect of 25-oh (HYDROXY) d vitamin levels and bone mineral density on femoral trochlear cartilage thickness in postmenopausal women with knee osteoarthritis
Yazar: NEDİM KABAN
Danışman: PROF. DR. İBRAHİM TEKEOĞLU
Sakarya Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2016
Konu: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon = Physical Medicine and Rehabilitation
Dizin: Kemik dansitesi = Bone density ; Kıkırdak = Cartilage ; Menopoz = Menopause ; Osteoartrit = Osteoarthritis ; Osteoporoz-postmenopozal = Osteoporosis-postmenopausal ; Postmenopoz = Postmenopause ; Ultrasonografi = Ultrasonography ; Vitamin D = Vitamin D

Özet:
GİRİŞ VE AMAÇ: Bu çalışmada, diz osteoartriti (OA) tanısı almış postmenopozal dönemdeki kadınlarda, kas-iskelet sistemi ultrasonu (US) kullanarak her iki diz için femoral troklear kıkırdak kalınlığını ölçmeyi, 25-OH (hidroksi) D vitamininin ve kemik mineral yoğunluğunun (KMY) bu kıkırdak kalınlığı üzerine prediktif etkilerini incelemeyi amaçladık.
GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışmaya 42 kadın hasta ve 21 sağlıklı kadın gönüllüden oluşan kontrol grubu alındı. Bireylerin yaş, vücut kitle indeksi, egzersiz alışkanlığı, sigara içip içmedikleri ve laboratuvar test sonuçları kaydedildi. Hastaların ayakta basarken anteroposterior ve lateral diz grafileri çekildi. Radyolojik diz OA evrelemesi Kellgren-Lawrence skalası kullanılarak yapıldı. KMY ölçümleri (gr/cm2) lomber vertebra (L1-L4) ve sol kalçadan DEXA (Dual enerji x-ray absorbsiyometri) (Hologic explorer-S/N 90763) yöntemi ile ölçüldü. 5–13-MHz lineer problu US cihazı kullanılarak kıkırdak kalınlıkları, osteofit, kalsifikasyon ve subkondral kemik düzensizliği değerlendirildi. Hastaların sırasıyla ağrı ve fonksiyonel durumları WOMAC (Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index) OA indeksiyle, yaşam kalitesi ise KF-36 (kısa form-36) ile değerlendirildi.
BULGULAR: 25-OH D Vitamini seviyeleri ile SoİB (sol interkondiler bölge), SoLK (sol lateral kondil), SaİB (sağ interkondiler bölge) 'den yapılan ölçümler ve aynı zamanda kalça KMY değerleri ile SoLK (sol lateral kondil), SaLK (sağ lateral kondil)'den yapılan ölçümler arasında pozitif korelasyon vardı. Kıkırdak klaritesi, her iki diz için kontrol grubunda daha iyi kalitedeydi. Kalsifikasyon her iki grupta da saptanmazken, osteofit sadece hasta grubunda saptandı. Hastaların kıkırdak klarite skorları ile WOMAC toplam skorları arasında pozitif ilişki varken, KF-36 toplam skorlarıyla kıkırdak klarite skorları arasında negatif korelasyon bulundu.
SONUÇ: Düşük 25-OH D vitamini seviyeleri femoral kıkırdak kalınlığını olumsuz etkilemektedir. KMY ile ilgili sonuçlar çelişkilidir. Kıkırdak klaritesi, hastanın yaşam kalitesi ve fonksiyonel durumunu yansıtmada, kıkırdak kalınlığına göre oldukça başarılı bir parametre olarak gözükmektedir. Ancak bu sonucun bu konuda yapılan ilk çalışma olması nedeni ile ek çalışmalarla desteklenmesi gereklidir.

Abstract:
INTRODUCTION AND OBJECTIVES: We aimed to measure the femoral trochlear cartilage thickness of both knees using musculoskeletal ultrasound (US) and to investigate the predictive value of 25-OH (hydroxy) vitamin D and bone mineral density (BMD) on the cartilage thickness in postmenopausal women with knee osteoarthiritis (OA).
MATERIALS AND METHODS: The study was included 42 female patients and 21 healthy female volunteers. Age, body mass index (BMI), exercise habits, smoking and laboratory parameters of individuals were recorded. Standing anteropostrieor and lateral knee radiographs of the patients were performed. Radiological grading of knee OA was done by using radiographic Kellgren-Lawrence scale. BMD measurements (gr/cm2) were done for lumbar vertebrae (L1-L4) and left hip using DEXA (Hologic explorer-S/N 90763) merthod. Cartilage thickness, osteophytes, calcification and subchondral bone irregulations were assessed using US equipment with 5-13 MHz linear transducer. We evaluated pain and functional status and quality of life of patients with WOMAC (Western Ontario and McMaster Universities Osteoarthritis Index) OA index and SF-36 (short form-36), respectively.
RESULTS: There was a positive correlation between 25-OH D vitamin levels and measurements obtained from LIA (left intercondiler area), LLC (left lateral condil), RIA (right intercondiler area). A significant correlation was evident between BMD values of left femoral neck and LLC (left lateral condil), RLC (right lateral condil). The quality of cartilage clarity was better in the control group in both knees. Osteophytes was only found in the patient group, while calcification was not observed in both groups. A positive correlation between the total WOMAC scores and cartilage clarity scores was detected whereas negative correlation between total SF-36 scores and cartilage clarity scores was found.
CONCLUSION: Low levels of 25-OH vitamin D adversely affect the femoral cartilage thickness. Results regarding BMD is controversial. Cartilage clarity seems to be very successful parameter to reflect functional status and the quality of life of patients compared to cartilage thickness. However, this result should be supported by further studies because it is the first study in this regard.