Spor lisesi öğrencilerinin psikolojik dayanıklılıklarının şiddet eğilimleri ile ilişkisi
The relationship between psychological resilience of sports high school students and their tendencies towards violence
Yazar: ÇAĞRI SAKALIUZUN
Danışman: DOÇ. DR. MUHAMMED BAHADIR SANDIKÇI
Munzur Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Spor = Sports
Dizin: Ergenlik = Puberty ; Psikolojik dayanıklılık = Hardiness on psychological ; Spor lisesi = Sports high school ; Şiddet = Violence

Özet:
Bu çalışmada, spor lisesi öğrencilerinin psikolojik dayanıklılık düzeyleri ile şiddet eğilimleri arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Spor lisesi öğrencileri, yoğun antrenmanlar, rekabet ortamı ve performans beklentileri gibi faktörler nedeniyle psikolojik olarak zorlu bir ortamda bulunmaktadır. Psikolojik dayanıklılık, bireylerin zorluklarla başa çıkma becerilerini etkileyen bir faktördür ve bu nedenle şiddet eğilimleri üzerinde de bir etkiye sahip olabilir. Mevcut araştırmaların ışığında, spor lisesi öğrencilerinin psikolojik dayanıklılık düzeylerinin şiddet eğilimleri ile nasıl ilişkilendirilebileceğini ve bu ilişkinin potansiyel nedenleri ve sonuçlarını irdelemektedir. Spor lisesi öğrencilerinin psikolojik sağlığını anlamak ve gerekli önlemleri almak için önemli bir adım olabilir. Öğrencilerin şiddet eğilimlerinin cinsiyet, bulunulan yere göç, aile içi sözlü şiddet, doğum yeri, aile içi fiziksel şiddet, kaçıncı çocuk olma, en uzun yaşanılan yer, anne eğitim durumu, baba eğitim durumu, zararlı madde kullanımı, aile türü, kardeş sayısı, aile yapısı, anne baba hayatta olma durumu, anne baba tutumu ve aile gelir durumu değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı incelenmiştir. Çalışmanın örneklemi 2021-2022 Hakkâri ili spor lisesinde 9, 10, 11 ve 12. Sınıfta öğrenim gören 148'i Erkek 116'sı kız öğrenci olmak üzere toplam 362 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak Kişisel Bilgi Formu, Ergen Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği ve Şiddet Eğilimi Ölçeği kullanılmıştır. İstatistiki yöntemlerle analizi yapılan bulgulara göre öğrencilerin aile içi sözel şiddet ve şiddet eğilimi arasında, sözlü şiddet ile şiddet eğilimi arasında, sözlü şiddet ile aile desteği ve sözlü şiddet ve arkadaş desteği arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişkinin var olduğu belirlenmiştir. Aile içerisinde sözlü şiddete maruz kalan öğrenciler sözlü şiddete maruz kalmayanlara göre şiddete daha yatkın oldukları ve aile desteğini daha fazla aldıkları ve arkadaş tarafından daha çok desteklendiği söylenebilir. Sözlü şiddete uğrayan öğrenciler psikolojik dayanıklılık anlamında uğramayanlara göre daha dayanıklıdır. Geniş ailede yaşayan öğrenciler çekirdek ailede yaşayan akranlarına göre daha fazla aile desteği gördüğü saptanmaktadır. Anne baba hoşgörülü bir tutum sergileyen ailede yaşayan öğrencilerin şiddet eğilimine yatkınlıkları ihmal eden anne baba tutumu sergileyen ailede yaşayan öğrencilere göre daha az olduğu gözlemlenmiştir. Ailelerin gelir düzeyi yükseldikçe öğrencilerde şiddet eğilimi de yükselmekte, psikolojik dayanıklılıkları da artmakta ve aile desteği fazla olduğu görülmektedir. Ayrıca ilde ve ilçede en uzun yaşayanlar ile şiddet eğilimi arasında, geniş ailede yaşayanlar ile şiddet eğilimi arasında, ihmalkâr anne baba tutumu ve şiddet eğilimi arasında, yüksek aylık gelir ile şiddet eğilimi, psikolojik dayanıklılık, aile desteği, arkadaş desteği ve uyum ölçeği pozitif yönlü anlamlı ilişkinin olduğu sonucu alınmıştır. Şiddet Eğilimi Ölçeği ile Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği arasında pozitif yönlü ve orta seviyede anlamlı ilişki olduğu saptanmıştır. Öğrenciler arasında sözlü şiddete uğrayanların şiddet eğilimlerinin sözlü şiddete uğramayanlara göre daha fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract:
This study aims to examine the relationship between the level of psychological resilience and violence tendencies among sports high school students. Sports high school students are exposed to a psychologically challenging environment due to factors such as intense training, competitive atmosphere, and performance expectations. Psychological resilience is a factor that affects individuals' coping skills with difficulties and can, therefore, have an impact on violence tendencies. Drawing upon existing research, this paper delves into how the level of psychological resilience among sports high school students can be associated with violence tendencies, as well as exploring potential causes and consequences of this relationship. Understanding the psychological well-being of sports high school students and taking necessary measures can be a crucial step. The study investigates whether students' violence tendencies vary according to variables such as gender, migration status, verbal violence within the family, birthplace, physical violence within the family, birth order, longest place of residence, mother's education level, father's education level, substance abuse, family type, number of siblings, family structure, parental status, parental attitude, and family income. The sample of the study consists of 362 students, including 148 males and 116 females, who are studying in grades 9, 10, 11, and 12 at Hakkari Sports High School in the academic year 2021-2022. The data collection instruments used in the study are the Personal Information Form, Adolescent Psychological Resilience Scale, and Violence Tendency Scale. According to the findings analyzed using statistical methods, a significant positive relationship was determined between verbal violence within the family and violence tendency, as well as between verbal violence and family support, and between verbal violence and peer support. It can be stated that students who experience verbal violence tend to be more prone to violence and receive more family support and peer support. Students who experience verbal violence demonstrate higher psychological resilience compared to those who do not. It is observed that students living in an extended family receive more family support compared to their peers living in a nuclear family. Students living in families with permissive parental attitudes exhibit less tendency towards violence compared to those living in families with neglectful parental attitudes. As the income level of families increases, students' violence tendencies also rise, and their psychological resilience increases, along with higher levels of family support. Additionally, significant positive relationships were found between students who have resided for the longest time in the city or district and violence tendency, students living in extended families and violence tendency, neglectful parental attitudes and violence tendency, as well as high monthly income and violence tendency, psychological resilience, family support, peer support, and adjustment scale. There was a significant positive and moderately strong relationship between the Violence Tendency Scale and the Psychological Resilience Scale. It was concluded that students who experience verbal violence have higher violence tendencies compared to those who do not experience verbal violence.