Karaciğerdeki hemanjiyom ve metastatik lezyonların değerlendirilmesinde difüzyon ağırlıklı manyetik rezonans görüntülemenin etkinliği
The efficacy of diffusion weighted magnetic resonance imaging 
in the evaluation of hemangiomas and metastases of liver
Yazar: DEVRİM ANIL
Danışman: YRD. DOÇ. DUYGU HEREK
Pamukkale Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Dahili Tıp Bilimleri Bölümü / Radyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Radyoloji ve Nükleer Tıp = Radiology and Nuclear Medicine
Dizin: Difüzyon manyetik rezonans görüntüleme = Diffusion magnetic resonance imaging ; Hemanjiyom = Hemangioma ; Karaciğer hastalıkları = Liver diseases ; Karaciğer neoplazmları = Liver neoplasms ; Manyetik rezonans görüntüleme = Magnetic resonance imaging ; Neoplazm metastazları = Neoplasm metastasis ; Neoplazmlar = Neoplasms

Özet:
KARACİĞERDEKİ HEMANJİYOM VE METASTATİK LEZYONLARIN DEĞERLENDİRİLMESİNDE DİFÜZYON AĞIRLIKLI MANYETİK REZONANS GÖRÜNTÜLEMENİN ETKİNLİĞİ

Devrim ANIL
Bu çalışmanın amacı, karaciğer hemanjiyom ve metastazlarının karakterizasyonunda, nefes tutmalı ve serbest nefesli difüzyon ağırlıklı görüntülemenin tanısal performansının araştırılmasıdır.
Karaciğerinde ölçülebilir (çapı 1 cm'den büyük) lezyonu (hemanjiyom ve/veya metastaz) olan, 1.5 T MRG cihazı ile elde edilen difüzyon ağırlıklı görüntüleme sekansları bulunan 140 lezyona sahip 83 hasta (50 kadın, 33 erkek, ortalama 54.5 yaş, aralık 31- 92 yıl ) retrospektif olarak tarandı. Difüzyon ağırlıklı görüntüleme b değeri (b:difüzyon faktörü) 600 sn/mm² iken, serbest nefesli ve nefes tutmalı olarak single-shot echo-planar imaging (SSEPI) sekansı ile elde edildi. Lezyonların ortalama sinyal intensitesi, açık difüzyon katsayısı ve lezyon-spinal kord sinyal intensite oranı ölçüldü. İki ayrı teknikle elde edilen ADC değerlerinin  "Receiver operating characteristic" (ROC) analizi ile karaciğerdeki hemanjiyom ve metastatik lezyonların ayrımında en uygun kestirim değerleri bulunarak tanısal etkinlikleri değerlendirildi. 
140 lezyonun yarısı hemanjiyom diğer yarısı metastatik lezyondan oluşmakta idi. Ortalama ADC değeri nefes tutmalı teknikle incelendiğinde hemanjiyom için 1.8  ± 0.7 x 10ˉ³mm²/sn, metastaz için 1 ± 0.3 x 10ˉ³mm²/sn bulundu. Serbest nefesli teknikle incelendiğinde ise ortalama ADC hemanjiyom için 2.1 ± 0.7 x 10ˉ³mm²/sn,  metastaz için 1.1 ± 0.4 x 10ˉ³mm²/sn bulundu. ADC değeri, nefes tutmalı ve serbest nefesli her iki ölçümde de metastaz grubundan yüksek olarak bulunmuş ve aradaki fark istatistiksel olarak anlamlı saptanmıştır (p=0,003, p<0,0001). Serbest nefesli teknikle hemanjiyom ve metastaz gruplarının tümör ADC değerleri ROC eğrisi ile değerlendirildiğinde, eğri altında kalan alan ADC için 0.912 bulunmuştur. Bu teknikle elde edilen bulgulara göre ADC için kestirim değeri 1.58 X 10-3mm²/sn alındığında en yüksek duyarlılık ve seçiciliğe sahip olduğu görülmüştür (Duyarlılık, %94; Seçicilik, %83)
Nefes tutmalı teknikle hemanjiyom ve metastaz gruplarının tümör ADC değerleri ROC eğrisi ile değerlendirildiğinde, eğri altında kalan alan ADC için 0.847 bulunmuştur. Bu teknikle elde edilen bulgulara göre ADC için kestirim değeri 1.35 X 10-3mm²/sn alındığında en yüksek duyarlılık ve seçiciliğe sahip olduğu görülmüştür (Duyarlılık, %86; Seçicilik, %80)
Çalışmamızda karaciğerin hemanjiyom ve metastatik lezyonlarında iyonizan radyasyon içermeyen ve hızlı bir yöntem olan difüzyon ağırlıklı MRG ile ADC hesaplanarak benign-malign lezyon ayrımı yapılabileceği sonucuna varılmıştır. Özellikle serbest nefesli teknikle duyarlılık ve seçicilik oranlarının daha yüksek olmasının rutin klinik kullanımda avantajlı olabileceğini düşünmekteyiz. 
	

Anahtar Kelimeler: Açık difüzyon katsayısı, difüzyon ağırlıklı görüntüleme, karaciğer hemanjiyomu, karaciğer metastazı.

Abstract:
THE EFFICACY OF DIFFUSION WEIGHTED MAGNETIC RESONANCE IMAGING IN THE EVALUATION OF HEMANGIOMAS AND METASTASES OF LIVER

The aim of this retrospective study was to evaluate the diagnostic performance of diffusion weighted imaging (DWI) in the characterization of hemangiomas and metastases of the liver.
Eighty-three patients (50 women, 33 men; mean age 54,5 years, range 31-92 years) with 140 measurable ( >1cm ) liver lesions (70 hemangiomas, 70 metastases) underwent MR imaging. DWI was performed during breath- hold and nonbreath-hold using a single-shot echo-planar imaging (SSEPI) sequence with a b value (b: diffusion factor) of 600 s/mm². The mean signal intensity and apparent diffusion coefficient of the lesions were measured and lesion-spinal cord signal intensity ratios were calculated. A receiver operating characteristic (ROC) curve analysis was performed to detect the threshold ADC value for discrimination between hemangiomas and metastases of the liver.	
Half of the 140 lesions were metastases and the other half were hemangiomas. In breath-hold technique mean ADC values for hemangiomas and metastases were calculated as 1.8 ± 0.7 x 10ˉ³mm²/s and 1 ± 0.3 x 10ˉ³mm²/s respectively. Using nonbreath-hold technique the mean ADC values were calculated as 2.1 ± 0.7 x 10ˉ³mm²/s for hemangiomas and 1.1 ± 0.4 x 10ˉ³mm²/s for metastases. In both techniques mean ADC values for hemangiomas were significantly higher than the metastases (p=0.003, p<0.0001). 
In breath-hold technique, the area under the ROC curve for ADC values of hemangiomas and metastases was calculated as 0.912. We found that the threshold ADC value of 1.58 X 10-3mm²/s yields the highest sensitivity and specificity (94% and 83% respectively) for discrimination between hemangiomas and metastases of the liver. In nonbreath-hold technique, the area under the ROC curve for ADC values of hemangiomas and metastases was calculated as 0.847. Using non-breath hold diffusion weighted imaging technique we achieved a threshold value of 1.35 X 10-3mm²/s with the highest sensitivity and specificity (86%, 80% respectively). 
 In conclusion, this study indicates that diffusion weighted MRI, being a fast imaging method without ionizing radiation, can be used for the differentiation of hemangiomas and metastases of the liver. Especially free breathing technique that shows higher sensitivity and specificity rates, can be advantageous in routine clinical practice. 
 
Key Words: Apparent diffusion coefficient, diffusion weighted imaging, hemangiomas of liver, metastases of liver