Farklı sabit pekiştirme tellerinin kuvvet etkisi altındaki deformasyonlarının  in vitro olarak incelenmesi
In vitro investigation of the deformation of different retainer wires under force
Yazar: ÇELİK ATAGÜN
Danışman: DOÇ. DR. TEVFİK HAKAN BULUT
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Deformasyon = Deformation ; Dental aygıtlar = Dental instruments ; Diş hareketleri = Tooth movement ; Nüks = Recurrence ; Ortodonti-düzeltici = Orthodontics-corrective ; Ortodontik aygıtlar = Orthodontic appliances ; Ortodontik teller = Orthodontic wires ; Ölçümleme = Measurement

Özet:
Amaç: Sabit pekiştirme apareylerinin deformasyonları sonucunda, klinik olarak çeşitli istenmeyen diş hareketleri meydana gelebilmektedir. Çalışmamızda farklı yapı ve özellik gösteren sabit pekiştirme tellerinde, kuvvet etkisi sonucu meydana gelen deformasyon miktarı ve şeklinin üç boyutlu tarayıcılar kullanılarak ölçülmesi ve ölçümlerin tel tiplerine göre karşılaştırılması hedeflenmiştir.
Gereç ve Yöntem:   Twist Flex 0.175 (American Orthodontics, Sheboygan, ABD), Bond-a-braid (Reliance Orthodontic Products, Itasca, ABD) ve NiTi Retainer (Beijing SmartTechnology, Beijing, Çin) tipindeki üç farklı pekiştirme telinden oluşan üç grupta 10'ar adet örnek oluşturulmuştur. Bu örnekler 3SHAPE TRIOS 3 (3Shape, Kopenhag, Danimarka) tarayıcı ile deformasyon öncesinde iki defa, deformasyon sonrasında ise bir defa dijital olarak taranmış ve bu örnekler eş şartlarda kuvvet baskısı altında üniversal test cihazı (Autograph AGS-J, Shimadzu, Kyoto, Japonya) ile deforme edilmişlerdir. Deformasyon sonrası tekrar taranan örneklerin tarama görüntüleri bilgisayar ortamına aktarılmış, GOM Inspect (GOM Software 2018 Hotfix 6, Braunschweig, Almanya) programı kullanılarak çakıştırılmış ve örneklerde meydana gelen deformasyonlar dijital olarak ölçülmüştür. Bu deformasyonlar lineer ve açısal olarak ölçülmüştür. Lineer ölçüm A, B ve C, örneklerdeki objenin uç noktalarındaki üç nokta arasındaki lineer mesafedir. Açısal ölçümler de üçe ayrılmaktadır. Telde meydana gelen torsiyonu Açısal Ölçüm TORK, kuvvet yönünde meydana gelen deformasyonu Açısal Ölçüm Fd ve kuvvetin doğrultusuna dik yöndeki deformasyonu ise Açısal Ölçüm Fp ortaya koymaktadır.
Bulgular: Lineer Ölçüm A, B ve C'ye göre en fazla deformasyon Flexible Spiral Wire tipinde olan Twist Flex 0.0175" telinde meydana gelmiştir. Gruplar kendi aralarında değerlendirildiğinde dead wire tipinde bir retainer teli olan Bond-a-braid ile flexible spiral wire tipinde bir tel olan Twist Flex 0.0175" arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmiştir. (p<0.05)
Açısal Ölçüm TORK değerlerine göre saptanan değerler, metot hatası da göz önünde bulundurulduğunda, klinikte gözlemlenen komplikasyonlara bir açıklama getirmek için yeterli bulunmamıştır. Gruplar kendi aralarında karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmemiştir (p>0.05).
Açısal Ölçüm Fd'a göre en fazla deformasyon Twist Flex 0.0175'de meydana gelmiştir. Twist Flex 0.0175" ile Bond-a-Braid grubu karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bir fark mevcuttur (p<0.05).
Açısal Ölçüm Fp ölçümüne göre gruplar kendi aralarında kıyaslandığında, istatistiksel anlamda bir fark görülmemiştir.
Sonuç: Farklı pekiştirme teli malzemelerinin, kuvvet uygulanmasının ardından meydana gelen deformasyonları arasında belirgin bir fark mevcuttur. Bond-a-Braid tipindeki pekiştirme teli en az, Twist Flex 0.0175" tipindeki tel en fazla deformasyon göstermiştir. Buna rağmen elde ettiğimiz bulgular tek başına klinikte karşılaştığımız tüm komplikasyonları açıklamaya yeterli değildir. Vida etkisi teorisi de bu komplikasyonların anlaşılması için değerlendirilmelidir.

Abstract:
Objective: During the usage of fixed retainers, there are some unexpected complications of fixed retainers which can be seen in the literature. Teeth tend to move suddenly, without any fractures or deboning seen on the retainer, after a long time passed from the end of active orthodontic treatment. Researchers are having a trouble when explaining these complications with scientific proofs. In our research we investigate the deformation of different retainer wires after force application.

Materials and Methods: Twist Flex 0.175 (American Orthodontics, Sheboygan, USA), Bond-a-braid (Reliance Orthodontic Products, Itasca, USA) and NiTi Retainer (Beijing SmartTechnology, Beijing, China)  wires are examined. 30 samples were constructed, 10 in each group, to examine the structural properties and deformation of retainer wires. A special deformation mechanism was developed and all samples were deformed with universal testing machine. Three 3D scans were taken for each sample with TRIOS 3 (3Shape, Kopenhagen, Denmark), two before the deformation process and one after the deformation process. The .stl files from the scans were taken and measurements were made on them by using GOM Inspect (GOM Software 2018 Hotfix 6, Braunschweig, Germany). Three linear and three angular measurements were made to calculate the deformation amount of the samples. Total of three different points on the tips of the object are selected. Linear measurements are calculated with the function of; distance between two points (Linear Measurements A, B, C). Angular measurements are describing the torsion on the wire (Angular Measurements Torque), the displacement of the wire in the direction of force (Angular Measurements Fd) and the displacement of the wire perpendicular to the direction of force (Angular Measurements Fp).

Results: All linear measurements are the lowest in Bond-a-Braid group, followed by NiTi retainer group and then Twist Flex 0.175 group. All linear measurements have statistically significance between Twist Flex 0.175 and Bond-a-braid group (p<0.05). Angular Measurements Torque and Angular Measurements Fp is not clinically significant. Angular Measurements Fd has the lowest value in Bond-a-Braid group, followed by NiTi retainer group then Twist Flex 0.175 group and the values are statistically significant between Twist Flex 0.175 and Bond-a-Braid group (p<0.05).
Conclusion: The deformation caused by force application on the wire are not the same in different type of wires. Bond-a-Braid showed the lowest and Twist Flex 0.175 showed the highest deformation value. However some complications cannot be explained with these deformations. The screw effect theory must be examined to understand these unexpected complications.