Yerel halkın turizm gelişimine yönelik desteğinde yer kimliği ve yer imajının rolü: Adıyaman örneği
Role of place identity and place image in the support of local people for tourism development: The case of Adıyaman
Yazar: HÜLYA YEŞİLYURT
Danışman: PROF. DR. NİLÜFER KOÇAK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı / Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2019
Konu: Turizm = Tourism ; İşletme = Business Administration
Dizin: Adıyaman = Adıyaman ; Marka kimliği = Brabd identity ; Mekan kimliği = Space identity ; Turizm = Tourism ; Turizm gelirleri = Tourism incomes ; Turizm sektörü = Tourism sector ; Yerel faktörler = Local factors ; Yerellik = Locality ; Ürün kimliği = Product identity ; Şehir imajı = City İmage

Özet:
Yerel halkın turizme yönelik desteği, turizm alanyazınında oldukça fazla çalışılan konular arasındadır. Süre gelen çalışmalarda turizme yönelik destek, fayda ve maliyet ilişkisi çerçevesinde incelenmiştir. Son yıllarda yapılan çalışmalar incelendiğinde ise bu desteğin, sadece yerel halkın turizmin olumlu ve olumsuz etkilerine yönelik algıları ile açıklanamayacağı vurgulanmaktadır. Bununla birlikte yerel halkın turizme yönelik desteği farklı değişkenlerle incelenmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, Adıyaman il merkezinde yaşayan yerel halkın turizm gelişimine yönelik algı ve desteğinde yer kimliği ve yer imajının rolünü ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda ilgili alanyazın çerçevesinde bir model geliştirilmiştir. Çalışmada veriler, anket tekniği yardımı ile elde edilmiş ve geçerli 698 veri üzerinden analizler yapılmıştır. Öncelikle katılımcıların sosyo-demografik özelliklerine ilişkin betimleyici ve karşılaştırmalı istatistiksel analizler yapılmış ve değişkenler arasındaki ilişkiler incelenmiştir. Sonrasında ise araştırmanın hipotezlerini sınamak amacıyla yapısal eşitlik modellemesi yapılmıştır. 
Analiz sonucunda yer kimliğinin yerel halkın turizmin olumlu etkilerine yönelik algılarını, yer imajının da turizmin olumsuz etkilerine yönelik algılarını etkilediği saptanmıştır. Yerel halkın yer kimliği ve yer imajı algılarının turizme yönelik desteğini doğrudan etkilemediği görülmüştür. Yerel halkın turizm gelişimine yönelik desteği de turizmin algılanan olumlu ve olumsuz etkileri ile açıklanmaktadır. Yer kimliği ve yer imajının alt boyutları ile yerel halkın turizme yönelik algı ve desteği arasındaki ilişki de incelenmiştir. Yer kimliği alt boyutlarından süreklilik, özsaygı ve özyeterlilik boyutlarının yerel halkın turizme yönelik algılarını etkilediği saptanmıştır. Yer imajı alt boyutlarından sadece kamusal olanakların yerel halkın turizme yönelik algılarını ve desteğini etkilediği görülmüştür. Bunun yanı sıra çalışmada yer alan değişkenlerin yerel halkın sosyo-demografik özellikleri açısından farklılaşıp farklılaşmadığı araştırılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda ilgili alanyazına ve sektöre yönelik öneriler geliştirilmiştir.

Abstract:
The support of the local people for tourism is one of the most studied issues in tourism literature. The support for tourism in ongoing studies is examined in the framework of the relationship between benefit and cost. When the recent years studies are examined, it is emphasized that this support cannot be explained only with the perceptions of local people about the positive and negative effects of tourism. Besides, the support of local people for tourism is examined with different variables. In this context, the aim of the study is to reveal the role of place identity and place image in the perception and support of the local people living in the city center of Adıyaman towards tourism development. In accordance with this purpose, a model has been developed within the framework of the related literature. In the study, data were obtained with the help of the survey technique and analyzes were performed through the 698 valid data. Firstly, descriptive and comparative statistical analyzes of the socio-demographic characteristics of the participants were made and the relationships between the variables were examined. Thereafter, structural equation modeling was performed to test the hypotheses of the research.
As a result of the analysis, it was found that the identity of the place predicted the local people's perceptions about the positive effects of tourism and the place image predicted the perceptions of the negative effects of tourism. It has been observed that local people's perception of place identity and place image does not directly affect their support for tourism. The support of local people for tourism development is explained by the perceived positive and negative effects of tourism. The relationship between the sub-dimensions of the place identity and place image and the perception and support of the local people towards tourism was also examined. It was determined that continuity, self-esteem and self-efficacy which are subdimensions of place identity predicted the perceptions of the local people towards tourism. It is seen that only public facilities which are one of the subdimensions of place image predict the local people's perceptions and supports towards tourism. In addition, it was investigated whether the variances in the study differ in terms of socio-demographic characteristics of the local population. In accordance with the findings obtained,  suggestions have been developed for the related literature and sector.