Türk iş hukukunda lokavt
Lock-out in Turkish labour law
Yazar: SENA BİNBİR
Danışman: DOÇ. DR. BAKİ OĞUZ MÜLAYİM
Necmettin Erbakan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk Ana Bilim Dalı / Özel Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hukuk = Law

Özet:
Lokavt, Türk iş hukukunda toplu iş uyuşmazlıklarında başvurulabilecek bir mücadele aracıdır. Bu mücadele aracı işçilere tanınan grev hakkına karşılık olarak işverenlere tanınmıştır. Lokavt, Anayasa ve Kanunda düzenlenmiş fakat hak niteliğinde ele alınmamıştır. Lokavtın amacı bir toplu iş uyuşmazlığında işçi sendikasının yapmış olduğu greve karşılık işveren tarafının kendini savunabilmesine imkân sağlamaktır. Bu açıdan hukukumuzda lokavt, savunma lokavtı şeklinde ele alınmış ve uygulanması grevin varlığına bağlı kılınmıştır.
Lokavtın tanımı 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda yer almaktadır. Buna göre lokavt, işveren veya işveren vekili tarafından kendi kararıyla veya bir kuruluşun verdiği karara uyarak  işyerinde faaliyetin tamamen durmasına neden olacak şekilde işçilerin topluca işten uzaklaştırılmasıdır. Lokavt kararının alınması ve uygulanması kanunda şekil şartlarına bağlanmıştır. Lokavt kararını alma yetkisi işveren sendikasına veya sendika üyesi olmayan işverene tanınmıştır.
Lokavt kararının alınabileceği durumlar, şartları, yasak ve ertelenmesi, kanuni ve kanun dışı lokavt ve bu kurumların sonuçları kanunda ifade edilmiş, grev ile birçok açıdan ortak hükümlerle düzenlenmiştir. Günümüzde grevin uygulanabilirliği ve toplu iş uyuşmazlıklarında doğrudan başvurulabilen bir araç olmasına karşın lokavt, işçilere olduğu kadar işveren tarafına ve toplamda iş gücüne olumsuz etkileri bulunan ve günümüzde de uygulamasına sık rastlanmayan bir uygulamadır. 
Çalışmamızın amacı, Türk iş hukukunda lokavtı kanuni düzenlemeler çerçevesinde ayrıntılı şekilde incelemektir. Çalışmamızda öncelikle iş uyuşmazlığı ve grev kavramlarına değinilecek, sonrasında lokavt kavramı ve lokavtın kanuni gelişimi üzerinde durulacaktır. Sonrasında kanuni lokavt, lokavt yasakları, ertelenmesi ve lokavtın kötüye  kullanılması ve kanun dışı lokavt incelenecektir.

Abstract:
Lockout is an instrument of struggle that may be used in collective labour disputes in Turkish labour law. This instrument of struggle was granted to employers in return for the right to strike granted to workers. Lockout is regulated in the Constitution and the Law, but is not treated as a right. The purpose of a lockout is to enable the employer to defend itself against a strike by the trade union in a collective labour dispute. In this respect, in our law, lockout is considered as a defense lockout and it is applied in case of a strike.
The definition of lockout is included in the Law No. 6356 on Trade Unions and Collective Bargaining Agreements. Accordingly, a lockout is the collective dismissal of workers by the employer or the employer's representative, either by his own decision or in compliance with the decision of an organization, in such a way as to cause a complete cessation of activity in the workplace. The decision to lockout and its implementation are subject to formal requirements in the law. The authority to decide on lockout is vested in the employers' union or the employer who is not a member of the union.
The situations in which a lockout decision can be taken, its conditions, prohibition and postponement, legal and illegal lockouts and the consequences of these institutions are expressed in the law and are regulated with common provisions with strikes in many respects. Today, despite the applicability of the strike and the fact that it is an instrument that can be directly applied in collective labor disputes, lockout is a practice that has negative effects on the employer's side as well as on the workers and on the labor force in total and is not frequently applied recently.
The aim of our study is to examine the lockout in Turkish labour law in detail within the framework of legal regulations. In our study, firstly, the concepts of labor dispute and strike will be mentioned, then the concept of lockout and the legal development of lockout will be emphasized. Finally, legal lockout, lockout prohibitions, postponement and abuse of lockout and illegal lockout will be analyzed.