Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi Pediatri Polikliniği'ne başvuran 7-18 yaş tip ı diyabetli hastaların beslenme ile ilgili bilgi ve davranışları
Atatürk University Research Hospital Pediatrics nutrition information and behavior of patients (7-18 age) with type i diabetes mellitus
Yazar: HATİCE ÜNLÜEL HORSANALI
Danışman: PROF. DR. NAZIM ERCÜMENT BEYHUN
Atatürk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Beslenme = Nutrition ; Beslenme davranışı = Feeding behavior ; Beslenme incelemeleri = Nutrition surveys ; Bilgi düzeyi = Level of knowledge ; Diabetes mellitus = Diabetes mellitus ; Diabetes mellitus-tip 1 = Diabetes mellitus-type 1 ; Ergenler = Adolescents

Özet:
Amaç: Atatürk Üniversitesi Araştırma Hastanesi Pediatri Polikliniği'ne başvuran 7-18 yaş Tip 1 diyabetli hastaların beslenme ile ilgili bilgi ve davranışlarını değerlendirmektir. 
Materyal ve Metot: Araştırma, Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Endokrinoloji Bölümü'nde Aralık 2011-Şubat 2012 tarihlerinde, tanımlayıcı ve gönüllülük esasına bağlı olarak yapılmıştır. Tip 1 DM hastası olan ve 7-18 yaş grubu 85'i erkek ve 75'i kız toplam 160 birey araştırmaya dahil olmayı kabul etmiştir. Araştırmada yüz yüze görüşme yöntemiyle anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler SPSS 24.0 (Statistical Package for Social Sciences) programı ile analiz edilmiştir. Verilerin çözümlenmesinde frekans, yüzde, aritmetik ortalama, standart sapma, gibi istatistiklerden yararlanılmıştır ve p<0.05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. 
Bulgular: Çalışmaya katılan 160 bireyin %46.9'u kız, %53.1'i erkek adölesanlardır. Ailelerin %58.8'i 1000 TL ve altı kazancı olduğunu bildirmiştir. Bireylerin %72.5'i tanı aldıktan sonra hastanede yatmıştır. Kontrollerini takip edemeyenlerin en önemli nedeni %39.2 ile maddi olanaksızlıklar olarak tespit edilmiştir. Bireylerin %89.4'ü tanı aldıktan sonra diyabette beslenme eğitimi almış, bunların %80.6'sı ise kişiye özel hazırlanmıştır. En çok %96.3 oranıyla akşam öğünü tüketilmekte, %53.8 oranıyla kuşluk öğünü atlanmaktadır. Sosyal yaşamlarında diyetlerinin yaş gruplarından ve maddi durumlarından etkilendiği, kan şekerini kontol altına alabilmek için bitkisel desteğe ihtiyaç duyulduğu ve doğru beslenme ilkelerini uygulamadıkları bulunmuştur.   
Sonuç:  Tip 1 diyabette diyet tedavinin temelini oluşturur. Tanı sonrasında hastalar etkin bir şekilde bilgilendirilmelidir. Verilen diyete uyum teşvik edilmelidir. Diyet uygulamayı engelleyen etkenler önlenmelidir.
Anahtar Kelimeler: Adölesan, beslenme alışkanlıkları, diyet,  tip 1 diyabet

Abstract:
Objective: The aim of this study was to evaluate the knowledge and behavior of diabetic patients aged 7-18 years who were admitted to Atatürk Pediatric Research Hospital Pediatric Outpatient Clinic.
Material and Method: The study was carried out at Atatürk University Health Research and Application Center, Department of Endocrinology in December 2011-February 2012, based on descriptive and voluntary basis. A total of 160 individuals with type 1 DM and 85 males and 75 females aged 7-18 years were included in the study. Questionnaire was applied to face to face interview method.  The data were analyzed by SPSS 24.0 (Statistical Package for Social Sciences). In the analysis of data, statistics such as frequency, percentage, arithmetic mean, standard deviation were used and p<0.05 was considered statistically significant.
Results: 46.9% of 160 individuals who participated in the study were female and 53.1% were male adolescents. 58.8% of the families reported a gain of 1000 TL or less. 58.8% of the families reported a gain of 1000 TL or less. 72.5% of the patients were hospitalized after diagnosis. The most important reason for those who did not follow their control was determined as 39.2%. 89.4% of the subjects received nutritional education after diagnosis and 80.6% of them were specially prepared. The evening meal is consumed at a rate of 96.3% and the meal meal is skipped at 53.8%. It was found that their diets were affected by their age groups and their financial conditions, and that vegetative support was needed to control blood sugar and did not apply proper nutrition principles.
Conclusion: Diet in type 1 diabetes is the basis of treatment. Patients should be informed effectively after diagnosis. Adaptation to a given diet should be encouraged. Factors that prevent the application of diet should be avoided.
Key Words: Adolescent, diet, nutrition habits, type 1 diabetes