Islah edilmiş mera alanlarının sürdürülebilir kullanımına etki eden sosyo-ekonomik faktörler üzerine bir araştırma
A research on socio-economic factors affecting sustainable management of improved rangelands
Yazar: CELAL CEVHER
Danışman: PROF. DR. HASAN TATLIDİL
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Tarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2012
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Sürdürülebilir tarım = Sustainable agriculture

Özet:
Bu araştırmanın amacı, Kayseri ilinde hayvancılık yapan deneklerin sürdürülebilir mera kullanımına etkili olan faktörlerini belirlemektir. Bu faktörlerin belirlenmesinde, ıslah edilmiş meralara yönelik uygulamalar dikkate alınmıştır. Ayrıca, sosyo-ekonomik nitelikteki değişkenlerin deneklerin karar verme sürecine olan etkileri de incelenmiştir. Araştırma mera ıslah çalışmalarının tamamlandığı 11 köyde 244 denek ile yapılmıştır. Verilerin toplanmasında anket yöntemi, elde edilen verilerin istatistiksel analizinde ise çoklu uyum analiz yöntemi kullanılmıştır. Ele alınan değişkenler deneklerin bireysel ve işletme özellikleri, yem bitkisi kaynakları, meraların kullanımı, mera alanları ve sürdürülebilirlik olarak belirlenmiştir.Araştırma sonucunda, mera ıslah çalışmasına çiftçi katılımının yeterli düzeyde gerçekleştiği saptanmıştır. Çalışmaya katılan deneklerin %71,30'u iş gücü ve alet-ekipman olarak destek verdikleri belirlenmiştir. Mera ıslah çalışmasının yürütüldüğü alanların, bitki vejetasyonunca zengin, eğimi az olan, sulama imkânına sahip ve verimli toprak yapısına sahip oldukları tespit edilmiştir. Bundan dolayı ıslah çalışmasından gübreleme ve sulama yapılarak kaba yem artışına gidilmiş ve başarı sağlanmıştır. Yapılan Çoklu Uyum Analizi sonucunda, 41-50 yaş grubu, 31-45 büyükbaş hayvan birimi (BBHB), pazara yönelik üretim yapma ve mera ıslah çalışmasına katılan denek grupları ile meraların sürdürülebilir kullanımı arasında olumlu bir ilişki saptanmıştır. Diğer yandan, 51 yaş ve üstü grubu ve 1-15 BHBB/16-30 BBHB' ne sahip denekler ile sürdürülebilir mera kullanımı arasında olumsuz bir ilişki bulunmuştur. Yem bitkisi kaynakları değişkenlerinin sürdürülebilirliğe herhangi bir etkisinin olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract:
The aim of the research was to determine the factors affecting sustainable pasture usage of farmers interested in animal husbandry in Kayseri Province. It was considered the applications for improved rangelands when the factors were determined. Effects of subjects? decision-making process in socio-economic nature of these variables were also investigated. This research was performed at 11 villages where were completed pasture improvement management using 244 subjects. The data was collected survey method and also in the statistical analysis of the data obtained was used Multiple Correspondence Analysis method.The results showed that adequate level of farmers? participation in pasture improvement work. It was determined that 71.30% of the subjects supported to the project by providing labor and tools and equipment. The areas performed pasture improvement works were rich in plant vegetation, low in slope with fertile soils structure and irrigation facilities. Therefore, pasture improvement works has been successful by using fertilization and irrigation. The results of Multiple Correspondence Analysis show that there are positive relationship between sustainable use of pastures and those farmers who are 41-50 years old, have 31-45 cattle unit, are produce for market and participated to pasture improvement works. On the other hand, negative relationship is found that between those farmers who are 51 years age and older, who have 1-15/16-30 cattle unit and sustainable use of pastures. Also, forage crops resources were not affected pasture sustainability.