Dinleme öncesi ve dinleme sonrası verilen soruların 5. sınıf öğrencilerinin dinlediğini anlama beceri düzeyine etkisi
The effect of questions given before and after listening on fifth graders skills of comprehending what they listen
Yazar: ERDAL KELEŞ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. SAİT TÜZEL
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Çalışmanın amacı, dinleme öncesi ve dinleme sonrası verilen soruların 5. sınıf öğrencilerinin dinlediğini anlama beceri düzeyine etkisini ortaya koymaktır. Araştırmanın çalışma grubu, İstanbul'un Ümraniye ilçesine bağlı Yukarı Dudullu 75. Yıl Ortaokulu 5/B ve 5/G sınıflarıdır. Araştırmada karşılaştırmalı modelden yararlanılmıştır. 
Dinleme öncesi ve dinleme sonrası verilen sorularla yapılan etkinlikler sonucunda 5. sınıf öğrencilerinin dinlediklerini anlama düzeylerinin yüksek olduğu görülmüştür. Dinleme metinlerinden önce verilen sorularda, bilgi; dinleme metinlerinden sonra verilen sorularda ise eleştirel düşünme sorularındaki başarı öne çıkmaktadır. Öğrencilerin dinlediğini anlama düzeylerinde üç farklı soru türünde farklı dinleme etkinlikleri etkili olmuştur. Dinlediğini anlama düzeyi açısından cinsiyete dayalı farklılık; yalnızca soruların sonradan verildiği bilgilendirici dinleme metni çıkarım sorusu puanlarında ortaya çıkmıştır. Bu noktada erkek öğrenciler, kız öğrencilere göre daha başarılı olmuşlardır. Aynı dinleme metninin geriye kalan soru türlerinde ve diğer metinlerle ilgili sorularda, dinlediğini anlama düzeyi bakımından cinsiyete dayalı bir farklılık oluşmamıştır. 



Anahtar Kelimeler: Dinleme, dinlediğini anlama, bilgi sorusu, çıkarım sorusu, eleştirel düşünme sorusu.

Abstract:
The aim of this study is to set forth the effect of questions given before and after listening on fifth graders' level regarding their skill of comprehending what they listen to. The research study group is formed of students from 5/B and 5/G classes of Yukarı Dudullu 75. Yıl Ortaokulu, located in Ümraniye, İstanbul. The research is based on the comparative model.As a result of the activities carried out with questions given before and after listening, it is seen that fifth graders's level of comprehending what they listen to is high. Regarding the questions given before listening, the success in questions requiring information and regarding the questions given after listening, the success in questions which require critical thinking are prominent. Different listening activities in three different question types are effective in students' levels of comprehending what they listen to. Gender based variation regarding the level of comprehending what is listened to is seen only in the marks of the inference questions which were given after the informative text. Male students are more successful compared to female students at that point. In other type of questions regarding the same listening text and in questions regarding other texts, no gender based variation is observed.




Key Words: Listening, comprehending what is listened to, question requiring information, question requiring inference, question requiring critical thinking.