Sosyal hizmet mesleğinin seçiminde cinsiyet rollerinin etkisi: Konya örneği
Sosyal hizmet mesleğinin seçiminde cinsiyet rollerinin etksi: Konya örneği
Yazar: BAHAR ÇELİK
Danışman: PROF. DR. ALİYE MAVİLİ
Selçuk Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Sosyal Hizmetler = Social Services
Dizin: Cinsiyet = Gender ; Cinsiyet rolleri = Gender roles ; Meslek seçimi = Vocational choice ; Sosyal hizmet kurumları = Social service institutions ; Sosyal hizmet uzmanları = Social workers ; Sosyal hizmetler = Social services

Özet:
Bu çalışmanın amacı Sosyal Hizmet mesleğinin tercih edilmesinde cinsiyet rollerinin etkili olup olmadığını araştırmaktır. Araştırmada nicel araştırma deseni kullanılmıştır ve araştırma tanımlayıcı nitelikler taşımaktadır. Araştırmanın evreni Selçuk Üniversitesi, Necmettin Erbakan Üniversitesi, KTO Karatay Üniversitesi Sosyal Hizmet bölümlerinde eğitim gören 715 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmada evrenin ulaşılabilirliği dikkate alınarak örneklem seçimine gidilmemiş ve tüm evrene ulaşılmaya çalışılmıştır. Ancak veri toplama sürecinde üniversiteye gelmeyen, çalışmaya katılmak istemeyen veyahut çalışmaya katılıp tüm soruları doldurmamış olanlar çalışma dışında kalmış ve böylece toplamda 486 öğrenciye ulaşılmıştır. Araştırmada sosyo-demografik verilerin toplanması amacıyla literatür taraması sonucunda araştırmacı tarafından geliştirilen anket formu ve cinsiyet rollerini belirlemek amaçlı Bem Cinsiyet Rolü Envanteri (BCRE) kullanılmıştır. Anket formu ve BCRE'ni 01.10.2015-30.11.2015 tarihleri arasında uygulanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler bilgisayar ortamına aktarılmış olup verilerin istatistiksel analizleri SPSS 20.0 paket programı aracılığı ile yapılmıştır.  Elde edilen bulgulara göre Sosyal Hizmet bölümü okuyan öğrencilerin çoğunlukla kadın olduğu, annelerinin yarısından fazlasının ilkokul mezunu olduğu ve okuma-yazma bilmeyen annelerin önemli bir oranda olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca kadın öğrencilerin en yüksek oranda feminen cinsiyet rolüne sahip oldukları, erkek öğrencilerin maskülen cinsiyet rolüne sahip oldukları, aile ve öğrencinin geliri, ebeveynlerin eğitim düzeyi düştükçe feminen cinsiyet rolüne sahip öğrencilerin oranı arttığı, çalışmayan anne veya babaya sahip öğrencilerde feminen cinsiyet rolü oranı yükseldiği tespit edilmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda; kadın eğitm düzeyinin artması için yeterli düzeyde politika üretilmesi ve uygulanması, sosyal hizmet mesleğinin cinsiyete özgü bir mesleke haline gelmemesi için üniversiteye hazırlanan öğrencilerde farkındalık oluşturmak adına çeşitli faaliyet ve düzenlemelere gidilmesi, çocuğun cinsiyet rollerini öğrenme süreci ilk olarak ailede başladığı için, daha özgüvenli, ne istediğini bilen ve cesur çocuklar yetiştirmek adına konuyla ilgili yapılacak tüm faaliyetler sadece kişi bazında değil aileyi de destekleyecek düzeyde olması gerektiği önerilmektedir.

Abstract:
The purpose of this study is to explore whether gender roles are effective in choosing the Social Work profession. The quantitative research design is conducted in this research in which descriptive qualities are present.The research population is made of 715 students studying at the Department of Social Work at Selçuk University, Necmettin Erbakan University and KTO Karatay University. In the research, the selection of the sample is not made for the purpose of taking into account the population availability and it is aimed to reach all the population. However, the students absent from university, those unwilling to participate the study or those who participated but did not respond to all the survey questions were excluded and thus a total of 486 students participated the survey during the data collection period. In the research, in order to collect socio-demographic data, the questionnaire form developed by the researcher as a result of literature search is used whereas The Bem Sex-Role Inventory (BSRI) is applied in order to reveal gender roles. The questionnaire form and BSRI are applied between 01.10.2015 and 30.11.2015. The data collected from the research were transferred to computer and statistical analysis was performed using SPSS 20.0 software package. The findings obtained reveal that the students of the Social Work Department are mostly female, more than half of the department students' mothers are primary school graduates and that the illiteracy  rate among their mothers is at a considerable level. Additionally, it is pointed out that female students have the feminine gender role at the highest level while male students have the masculine gender role. It is indicated that the lower the income of the family and students, and the education level of the parents are, the more the rate of the feminine role tends to increase among the students while at the same time the rate of feminine gender role rises among the students with parents either of whom is unemployed. Based on these conclusions, it is suggested that sufficient policies should be developed and applied in order to increase the education level of women and some activities and regulations should be put in force with the purpose of raising an awareness among the students preparing for the university so as to prevent social work from being regarded as a gender-based profession. It is also suggested that all the activities pertaining to the subject matter should not only be limited to the individuals but also should be supportive of the family, the first place for the children to begin learning their gender roles, in order to bring up more self-confident and courageous children knowing what they want.