Sosyal bilgiler öğretmenlerinin öz yeterlik düzeyinin öğrenci koçluk becerileri üzerine etkisi
The effect of social science teachers' self-efficiency on their student coaching skills
Yazar: AYŞENUR TEMEL
Danışman: DOÇ. DR. ŞAHİN ORUÇ
Yıldız Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Koçluk = Coaching ; Sosyal bilgiler = Social studies ; Sosyal bilgiler dersi = Social studies course ; Sosyal bilgiler eğitimi = Social studies education ; Yönetsel beceri = Managerial skill ; Öz yeterlilik = Self-efficacy ; Öz yeterlilik algısı = Self-efficacy belief ; Öğretmenler = Teachers

Özet:
Öğretmenlerin eğitim sürecindeki beceri ve niteliklerini şekillendiren bir unsur olan öğretmen özyeterliği, öğretmenin koçluk uygulamalarında da önemli bir etkendir. Bu çalışmada sosyal bilgiler öğretmenlerinin özyeterliğinin koçluk becerisi üzerindeki etkisi incelenmiştir. Ayrıca öğretmen özyeterliği ve öğretmen koçluk becerisi farklı değişkenler açısından incelenmiştir. 
Çalışmada nicel yöntem yaklaşımı olan ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın örneklem grubunu, uygun örnekleme yöntemi ile seçilmiş olan İstanbul ilinde görev yapan 447 sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Çalışmanın veri toplama araçlarını 'Öğretmen Özyeterlik Ölçeği' ve 'Öğretmen Koçluk Becerileri Ölçeği' oluşturmaktadır. Elde edilen veriler SPSS 28 programı ile analiz edilmiştir. Çalışmada elde edilen veriler; regresyon, anova, t-test ve korelasyon testi gibi farklı istatistiksel yöntemler kullanılarak analiz edilmiştir. 
Araştırma sonuçları, öğretmen özyeterliğinin ve öğretmen eğitim durumunun öğrenci koçluk becerisi üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olduklarını göstermiştir. Benzer şekilde; çözüm odaklılık ve öğrenci katılımı alt boyutlarında, bütünlük durumsallık ve öğrenci katılımı alt boyutlarında, bütünlük durumsallık ve öğretim stratejileri alt boyutlarında yüksek düzeyde, soru sorma ve sınıf yönetimi alt boyutları arasında düşük düzeyde, geri kalan tüm alt boyutlar açısından ise orta düzeyde ilişki tespit edilmiştir. Ayrıca araştırma bulguları, sosyal bilgiler öğretmenlerinin kendilerini öz yeterlik ve koçluk becerisi açısından yeterli algıladıklarını göstermiştir. Bunlara ek olarak özel okulda görev yapan öğretmenlerin kendilerini hem devlet okulunda hem de etüt merkezinde görev yapan öğretmenlerden daha yüksek öz yeterlik ve koçluk becerisine sahip olarak algıladıkları gözlemlenmiştir. Cinsiyet açısından değerlendirildiğinde ise; kadın öğretmenler ile erkek öğretmenler arasında öz yeterlik algı düzeyi ve öğrenci koçluk becerisi açısından anlamlı farklılık olmadığı gibi, öğretmenlerin lisans ya da lisansüstü düzeyde mezuniyetlerinin olmasının da öz yeterlik algılarını ve koçluk becerilerini etkilemediği sonucuna ulaşılmıştır. 
Mesleki deneyim açısından öz yeterlik becerisinde anlamlı bir fark görülmezken, öğretmen koçluk becerisinde 0-5 yıl deneyime sahip olan öğretmenlerin 11-15 yıl deneyime sahip olan öğretmenlerden daha yüksek düzeyde öğretmen koçluk becerisi algısına sahip oldukları saptanmıştır. 
Öğretmenlerin eğitim verdiği sınıf düzeyinin koçluk becerisini ve öz yeterlik algısını etkilemediği sonucuna ulaşılmıştır. Koçluk eğitimi almış olan öğretmenler ile eğitim almamış öğretmenler arasında öğretmen koçluk becerisi açısından anlamlı farklılık saptanmamış olsa da eğitimi alan öğretmenlerin kendilerini, herhangi bir koçluk eğitimi almamış öğretmenlerden daha yüksek düzeyde özyeterliğe sahip olarak algıladıklarına ulaşılmıştır. Fakat alınan eğitim türü açısından öğretmen özyeterliği ve öğretmen koçluk becerisi tüm alt boyutlarında anlamlı farklılık saptanmamıştır. 
Mevcut çalışmanın öğretmenler, öğrenciler, yöneticiler ve veliler için önemli çıkarımları vardır. Başka bir deyişle, öğretmenlerin koçluk becerilerinin öz-yeterlilik ile ilişkisini araştıran ilk çalışmalardan biri olan bu çalışmanın bulguları, çeşitli eğitim uygulamaları kullanarak koçluk becerilerini geliştirmek isteyen birçok paydaş için bilgilendirici ve faydalı olabilir.

Abstract:
Teacher self-efficacy, which is an element that shapes the skills and qualities of teachers in the education process, is also an important factor in teacher coaching practices. This study examined the effect of social science teachers' self-efficacy on their coaching skills. In addition, teacher self-efficacy and teacher coaching skills were inspected in terms of different variables. 
A correlational study, one of a quantitative method approach, was conducted to determine the relationship between self-efficacy and coaching. The study's sample group consisted of 447 social science teachers working in Istanbul, which was selected by a convenient sampling method. The data collection instruments in the study included the two scales: the "Teacher Self-Efficacy Scale" and the "Teacher Coaching Skills Scale". The data obtained from 447 science teachers were analyzed with the help of the SPSS 28 program, using descriptive statistics and different statistical methods such as regression, ANOVA, t-test, and correlation test.
The study results showed that teacher self-efficacy and education status significantly affected coaching skills. Furthermore, the study found a high-level relationship between the sub-dimensions of solution-orientation and student participation, integrity-contingency and teaching strategies, and a low-level relationship between the sub-dimensions of asking questions and classroom management. The remaining sub-dimensions were found to be associated moderately. In addition, the research findings revealed that social science teachers perceived themselves as sufficient in terms of self-efficacy and coaching skills. Besides, science teachers in private schools were found to have significantly higher self-efficacy and coaching skills than teachers in both public schools and study centers. In addition, teachers' self-efficacy perception levels and student coaching skills did not differentiate according to gender (Male and Female) and educational level (Master and Doctoral).
It was also revealed that there was no significant difference between teachers with different teaching experiences in terms of self-efficacy. In contrast, teachers with 0-5 years of teaching experience had higher coaching skills than teachers with 11-15 years of teaching experience.
Further results indicated that grade level did not significantly affect coaching skills and self-efficacy. Moreover, while no significant difference was detected between teachers who received coaching training and those who did not in terms of coaching skills, the teachers who received the coaching training were found to have significantly higher self-efficacy than the teachers who did not receive any coaching training. Besides, no significant difference was found in all sub-dimensions of teacher self-efficacy and teacher coaching skills regarding the type of education received.
The current study has important implications for teachers, students, administrators, and parents. In other words, being one of the first studies exploring the association of teachers' coaching skills with self-efficacy, the findings of this study could be informative and beneficial to many stakeholders interested in promoting coaching skills using various types of educational practices.