Koyu yüzlü açkılı mallar ile karaz keramiği arasındaki ilişkiler sorunu
Stressing the relationship  between dark faced burnished wares and Karaz wares
Yazar: ALİ ÖZKAN
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ABDULLAH SEMİH GÜNERİ
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Arkeoloji Ana Bilim Dalı / Klasik Arkeoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Arkeoloji = Archeology
Dizin: Kalkolitik Dönem = Chalcolithic Period ; Karaz seramiği = Karaz ware ; Koyu yüzlü mal kültürü = Dark faced ware culture

Özet:
Neolitik Dönem'de ilk olarak Amik Ovası-Kilikia ve Suriye düzlüklerinde karşılaşılan Koyu Yüzlü Mal Kültürü ( Dark Faced Ware Culture ) bahsi geçen coğrafyadan doğuya ve kuzeye zaman içinde yayılım göstermiştir. Kültürün en karakteristik unsuru olan koyu tonlarla açkılı yahut açkısız keramik geleneği uzun bir süre Halaf boyalı keramiklerinin yaygınlaşmasına değin ilk çıkış noktalarında ana yemek servis kapları olarak üretilip kullanılmıştır. Halaf keramiğinin henüz ulaşmadığı ya da tutucu bir anlayışla eski gelenekleri sürdüren Anadolu bu noktada özel bir durum sergiler. Geç Kalkolitik Dönem sonlarında dahi açkılı koyu tonlarda üretilmiş keramiklere rastlanılan özellikle Doğu Anadolu ve İç Anadolu; yaklaşık İ.Ö. 3500 yıllarında kendi uslübunu tamamlamış olan Karaz keramiklerine eskinin keramik geleneğini transfer etmektedir.
Bu çalışma kapsamında öncelikle Neolitik Dönem Koyu Yüzlü Mal Kültürü derinlemesine açıklanmakta ardından Kalkolitik Dönem içerisinde oluşmuş Karaz Kültürü ve bu kültürün en belirleyici materyali keramiklerin, gelişimi ve yayılımı aktarılmıştır. Ayrıca yaklaşık bir asırdır araştırma konusu olan Karaz Kültürü'ne dair sosyo-kültürel açıdan yeni değerlendirmeler getirilecek yeme-içme kültürünün öznelliği aktarılacaktır. Son yıllarda yapılan arkeolojik keşifler ve yapılan değerlendirmeler aracılığıyla yeni bir perspektif kazandırmak adına kültüre dair bazı sorulara yanıt aranmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler: Neolitik Dönem, Kalkolitik Dönem, Geç Uruk, Koyuz Yüzlü Mal Kültürü, Karaz Keramiği.

Abstract:
In Neolithic Period, The Dark Faced Burnished Ware Culture which was firstly encountered in Amik Plain, Cilicia and Syria plains spread over time from the said the geography to the east and North. The tradition of unburnished or dark color burnished ware which is the most characteristic element of the culture was produced and used mainly as food service containers for a long time until the expansion of Halaf painted wares. Anatolia which continued to hold a conservative approach to old traditions or where the halaf wares not yet reached until that time is of a special subject. Eastern and Central Anatolia where dark color burnished wares were encountered even in the Late Chalcolithic Period End transferred the old ware tradition to the Karaz Wares which completed its own style in BC 3500's.
In the scope of this study, will be explained firstly the Neolithic Period Dark Faced Burnished Ware Culture in detail and then will be given details upon the Karaz Culture which formed in Chalcolithic Period and development and spread of the wares (keramik) which are the most distinctive material of this culture. Additionally, will be made new observations from socio-cultural aspects on the Karaz Culture which is a research subject for nearly a century and will be explained the subjectivity of eating and drinking culture. Through archaeological discoveries, assessments and observations made in recent years will be tried to find answers to some questions in order to provide a new perspective to the field. 
Keywords: Neolithic period, Chalcolithic period, Late Uruk, Dark Faced Ware Culture, Karaz Ware.