Enterobacterıaceae ailesinden gram negatif çomaklarda aminoglikozid direncinin araştırılması
Investigation of aminoglycoside resistance in gram negative rods members of the family enterobacteriaceae
Yazar: ESMA TUNCER
Danışman: PROF. DR. NEZAHAT GÜRLER
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2013
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Aminoglikozitler = Aminoglycosides ; Antibiyotikler-aminoglikozid = Antibiotics-aminoglycoside ; Enterobacteriaceae = Enterobacteriaceae ; Gram negatif bakteriler = Gram negative bacteria ; İlaçlara direnç = Drug resistance ; İlaçlara direnç-mikrobiyal = Drug resistance-microbial

Özet:
Aminoglikozidler, Enterobacteriaceae infeksiyonlarının tedavisinde sıklıkla kullanılan önemli bir antibiyotik grubudur. Ancak bakterilerin geliştirdiği direnç, tedavide sorunların ortaya çıkmasına sebep olmaktadır. Çalışmamızın amacı infeksiyon etkeni olan Enterobacteriaceae üyelerinde aminoglikozidlerin etkinliğini araştırarak hastanemizde ampirik antibiyotik tedavisi için yol gösterici sonuçlar elde etmektir. Bu çalışmada, çeşitli klinik örneklerden infeksiyon etkeni olarak izole edilen Enterobacteriaceae üyesi 250 adet gram negatif çomağın aminoglikozidlere duyarlılıkları CLSI standartlarına uygun olarak disk difüzyon yöntemiyle araştırılmıştır. Dirençli olarak bulunan suşların MİK değerleri E-test yöntemiyle belirlenmiştir. Suşların %60?ı idrar, %13?ü kan, %10?u abse ve %17 si ise diğer klinik örneklerden izole edilmiştir. İzole edilen bakterilerin %55?i E. coli, %30?u Klebsiella spp., %6?sı Enterobacter spp., %4?ü Proteus spp., %3?ü Morganella spp., %2?si Serratia spp. olarak tanımlanmıştır. Tüm idrar örnekleri arasında en sık infeksiyona sebep olan tür E. coli?dir. Septisemiye sebep olan Gram negatif çomaklar arasında en fazla izole edilen tür ise K. pneumoniae olmuştur. Suşların %29?u, denenen aminoglikozidlerden en az birine dirençli bulunmuştur. Tüm Enterobacteriaceae üyelerine karşı aminoglikozidlerin etkinlik oranları karşılaştırıldığında en etkiliden en az etkili olana doğru amikasin (%99), netilmisin (%96), gentamisin (%77) ve tobramisin (%76) şeklinde sıralandığı görülmüştür. E.coli?de tobramisin, gentamisin, netilmisin ve amikasine direnç oranları sırasıyla %26, %25, %2, %2, Klebsiella spp.?de %31, %27, %11, %0 olarak bulunurken, Enterobacter spp. suşlarında aminoglikozid direnci saptanmamıştır. Sonuç olarak aminoglikozid grubundan antibiyotiklere genel olarak çok yüksek oranlarda direnç saptanmamasına rağmen tobramisin ve gentamisinin ampirik tedavide kullanımının kontrol altında tutulması gerektiği kanısına varılmıştır.

Abstract:
Aminoglycosides are an important group of antibiotics that are used for treatment of Enterobacteriaceae infections. However, the resistance of bacteria causes problems during treatment. The aims of this study were investigating the effectiveness of aminoglycosides against Enterobacteriaceae and provide guidance for empirical antibiotic therapy. In this study, the susceptibilities of 250 members of the Enterobacteriaceae isolated from various clinical specimens were investigated by disk diffusion method according to CLSI standards. MIC values were determined by E-test method. Strains isolated from urine (60%), blood (13%), abscess (10%) and other (17%) clinical specimens. Distribution of strains were 55% E. coli, 30% Klebsiella spp., 6% Enterobacter spp., 4% Proteus spp., 3% Morganella spp., 2% Serratia spp. E coli was the major cause of urinary tract infections. K.pneumoniae was the most common organism isolated from blood cultures. Among all strains tested, 29% of them were resistant to aminoglycosides. When compared the effectiveness of aminoglycosides against Enterobacteriaceae members, they ordered as amikacin (99%), netilmicin (96%), gentamicin (77%), tobramycin (76%) from the most effective to the less. Resistance to tobramycin, gentamicin, netilmicin and amikacin were found as 26 %, 25%, 2%, 2% for E.coli and 31%, 27%, 11%, 0% for Klebsiella spp. Tested Enterobacter spp. strains were fully susceptible. As a result, inspite of there wasn't high rates of resistance for aminoglycosides, we concluded that the use of gentamicin and tobramycin in empirical therapy should be kept under control.