Csı etkisi: Toplumun kriminal olaylara ilişkin algılarının incelenmesi
The csi effect: Examining public perceptions of criminal events
Yazar: BEYZA TÜRKAN BIYIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ HARUN ŞENER
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Adli Bilimler Ana Bilim Dalı / Adli Bilimler Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine
Dizin: Adli tıp = Forensic medicine

Özet:
Amaç: Bu çalışmanın temel amacı, CSI ve benzeri televizyon dizilerinin izleyici algıları üzerine çok boyutlu etkilerini irdelemektir. Özellikle adli bilimlere yönelik ilgi düzeyi, soruşturma ve delil toplama süreçlerine ilişkin beklentiler, suçluların davranış biçimleri, mağdurların polisten talepleri, hukuk sistemine dair yanlış algılar ve laboratuvar analiz sürelerine ilişkin izleyici beklentilerinin nasıl şekillendiği değerlendirilmiştir.
Gereç ve Yöntem: Araştırma nicel tasarımla yürütülmüş; Türkiye genelinden 960 katılımcıya çevrimiçi anket uygulanmıştır. Veri toplama aracında 5'li Likert ölçeği ile "Evet/Hayır" seçenekleri bir arada kullanılmış, madde grupları adli bilim uygulamaları, medyanın yarattığı beklentiler ve suç mahalli uygulamaları başlıkları altında toplanmıştır. Elde edilen veriler tanımlayıcı istatistiklerle özetlenmiş, bulgular önceki araştırma sonuçlarıyla karşılaştırmalı olarak yorumlanmıştır.
Bulgular: Katılımcılar dizilerin adli bilimler ve ilgili mesleklere ilgiyi teşvik ettiğini belirtirken, soruşturma ve delil toplama süreçlerinin gerçek hayatta olduğundan daha hızlı ve basitleştirilmiş sunulduğu konusunda yaygın bir kuşku taşımaktadır. Aynı zamanda potansiyel suçluların dizi temsillerinden öğrendikleri stratejileri kendi eylemlerine adapte edebileceği algısı hâkimdir. Mağdurların polisten beklentilerinin yükseldiği, hukukî süreçlere dair yanlış fikirlerin yayıldığı ve laboratuvarda analiz süreleriyle ilgili gerçekçi olmayan beklentilerin oluştuğu ortaya çıkmıştır. Buna rağmen bilimsel ve teknolojik ilerlemelerin adli soruşturmaları olumlu etkilediği kabul etmektedir.
Sonuç: Elde edilen bulgular, popüler medyanın mesleki pratiğe ve toplumun adalete dair tutumlarına derin etkilerinin olduğunu göstermektedir. Bu nedenle, eğitim programlarının içeriklerinin televizyon temsillerindeki çarpıklıkları düzeltmeye, toplumu bilgilendirmeye yönelik stratejilerin geliştirilmesine odaklanması gerekmektedir.

Abstract:
Aim: The primary aim of this study is to examine the multidimensional effects of CSI and similar television series on viewer perceptions. Specifically, it assesses how these shows shape interest in forensic sciences, expectations regarding investigation and evidence‐collection processes, offender behavior patterns, victim demands on the police, misconceptions about the legal system, and expectations about laboratory analysis turnaround times.
Materials and Methods: A quantitative research design was employed, utilizing an online survey administered to 960 participants across Turkey. The data collection instrument combined a five‐point Likert scale with binary "Yes/No" items, organized under three domains: forensic practice, media‐driven expectations, and crime‐scene procedures. Collected data were summarized using descriptive statistics, and findings were interpreted in comparison with previous research.
Results: Participants indicated that these series stimulate interest in forensic professions, yet widely doubted the rapidity and simplicity with which investigations and evidence‐collection processes are portrayed. There was a prevailing perception that potential offenders might adopt strategies learned from the shows—such as evidence tampering—in their own criminal acts. Additionally, respondents reported heightened expectations from victims toward law enforcement, the spread of misconceptions about legal procedures, and unrealistic beliefs regarding laboratory analysis times. Conversely, viewers strongly acknowledged that scientific and technological advancements positively contribute to investigative outcomes.
Conclusion: The findings demonstrate that popular media exerts a profound influence on forensic education, professional practice, and public attitudes toward justice. Consequently, curricular content should address and correct distortions in television portrayals, and public‐awareness strategies ought to focus on enhancing media literacy.