Burdur kent parklarında ağaç ve çalılarda zarar yapan böcekler ve avcıları
Harmful insects and their predator species on trees and shrubs in Burdur urban parks
Yazar: GÜLSER PATLAR
Danışman: PROF. DR. MUSTAFA AVCI
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering

Özet:
Burdur ili kent parklarında yetiştirilen ağaç ve çalı formundaki süs bitkileri üzerinde bulunan zararlı böcek türleri ve bu türlerle ilişkili avcıları belirlemek amacıyla 2018- 2019 yıllarında Nisan-Kasım dönemi boyunca arazi çalışmaları yürütülmüştür. Bu amaçla il merkezinde bulunan 16 park çalışma alanı olarak seçilmiştir. Her park yıl boyunca 3-4 kez ziyaret edilerek zararlı böcek ve avcı türler ile konukçu bitki örnekleri toplanmış, preparasyon ve teşhisleri için laboratuvara getirilmiştir. 

Çalışma boyunca 16 parkta toplam 109 bitki taksonu çalışma materyali olarak incelenmiştir. Çalışma sonunda familyalara göre Aphididae 48, Coccoidae 1, Pseudococcidae 1, Diaspididae 3, Marchalinidae 1, Tingidae 3, Psyllidae 3, Cicadellidae 3, Miridae 7, Lygaeidae 6, Coreidae 2, Rhapolidae 2, Pentatomidae 4, Cixidae 1, Apionidae 3, Chrysomelidae 4, Curculionidae 8, Malachidae 1, Elateridae 1, Tortricidae 1 ve Notodontidae 1 olmak üzere toplam 104 adet zararlı böcek türü saptanmıştır. Yoğun olarak tespit edilen fitofag türler; Aphididae familyasından Aphis (Aphis) craccivora Koch, 1854, Cinara (Cupressobium) tujafilina (Del Guercio, 1909) ve Macrosiphum (Macrosiphum) rosae (Linnaeus, 1758) ile Marchalinidae familyasından Marchalina hellenica (Gennadius, 1883)'dır. Tespit edilen türlerden Aphididae familyasından Aphis berberidorum Ortego & Mier Durante, 1997, Hannabura alnicola Matsumura, 1917 ve Prociphilus (Meliarhizophagus) fraxinifolii (Riley, 1879) ile Malachidae familyasından Anthocomus equestris (Fabricius, 1781) Türkiye için yeni kayıttır. 

Fitofag türlerle ilişkili olmak üzere familyalara göre Nabidae 1, Miridae 2, Anthocoridae 3, Coccinellidae 24, Cantharidae 2, Srypidae 1 ve Forficulidae 1 olmak üzere toplam 34 avcı böcek türü elde edilmiştir. Saptanan türler genellikle yaprak bitlerinin avcısıdır. Bunlardan Coccinellidae familyasından Adalia fasciatopunctata revelierei (Mulsant, 1866), Adalia (Adalia) bipunctata (Linnaeus, 1758), Oenopia conglobata (Linnaeus, 1758) ve Stethorus gilvifrons (Mulsant, 1850) ile Nabidae familyasından Nabis (Nabis) pseudoferus Remane, 1949 türleri yaygındır.

Anahtar Kelimeler: Burdur, Peyzaj alanları, Park, Zararlı böcekler, Avcı türler

Abstract:
Field studies were carried out between April and November in 2018-2019 to identify the pest insect species and their predators associated with ornamental tree and shrubs in the urban parks of Burdur, Turkey. We selected 16 parks in the city centre for this study and visited each park 3-4 times per year. We collected pest and predator species and host plant samples and transferred them to the laboratory for preparation and identification.

We examined 109 plant taxa during the present study. We found 104 pest insect species belonging to Aphididae (48 species), Coccoidae (1), Pseudococcidae (1), Diaspididae (3), Marchalinidae (1), Tingidae (1), Psyllidae (3), Cicadellidae (3), Miridae (7), Lygaeidae (6), Coreidae (2), Rhapolidae (2), Pentatomidae (4), Cixidae (1), Apionidae (3), Chrysomelidae (4), Curculionidae (8), Malachidae (1), Elateridae (1), Tortricidae (1) and Notodontidae (1). The most common phytophagous species were Aphis (Aphis) craccivora Koch, 1854, Cinara (Cupressobium) tujafilina (Del Guercio, 1909) and Macrosiphum (Macrosiphum) rosae (Linnaeus, 1758) (Aphididae), and Marchalina hellenica (Gennadius, 1883) (Marchalinidae). Aphis berberidorum Ortego & Mier Durante, 1997, Hannabura alnicola Matsumura, 1917, Prociphilus (Meliarhizophagus) fraxinifolii (Riley, 1879) (Aphididae) and Anthocomus equestris (Fabricius, 1781) (Malachidae) are new records for Turkey. 

We also found a total of 34 predator insect species associated with phtophagous species identified in the present study. Families of these predators and number of the identified species were as follows: Nabidae (1), Miridae (2), Anthocoridae (3), Coccinellidae (24), Cantharidae (2), Srypidae (1), and Forficulidae (1). The most common predator species were those associated with aphids: Adalia (Adalia) bipunctata (Linnaeus, 1758), Adalia fasciatopunctata revelierei (Mulsant, 1866), Oenopia conglobata (Linnaeus, 1758), Stethorus gilvifrons (Mulsant, 1850), (Coccinellidae) and Nabis (Nabis) pseudoferus Remane, 1949 (Nabidae).

Key words: Burdur, Landscape areas, Park, Pest insects, Predator species