Gemi inşa ve onarım faaliyetlerini yürüten bir işletmeye ait iş kazalarının analizi
Industrial accidents analysis of a business that conducts construction and maintenance of ships
Yazar: MERYEM ÖNGÜL
Danışman: DOÇ. DR. OĞUZ ÖZYARAL
Yeni Yüzyıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / İş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2014
Konu: Kazalar = Accidents
Dizin: Gemi endüstrisi = Ship industry ; Gemi inşaatı = Shipbuilding ; Gemiler = Ships ; Risk = Risk ; Risk faktörleri = Risk factors ; Tersaneler = Shipyards ; İş güvenliği = Work safety ; İş kazaları = Occupational accidents ; İş sağlığı = Occupational health

Özet:
Tersaneler, gemi inşaatı ve gemi bakım-onarım faaliyetlerinin bir arada yapılabildiği ve bunun için gerekli alt ve üst yapıya sahip olacak şekilde kurulabilen tesislerdir. Gemi inşa ve onarım faaliyetlerinde meydana gelen iş kazaları; işyerinde veya işin yürütümü nedeniyle meydana gelen, ölüme sebebiyet veren ya da vücut bütünlüğünü ruhen/bedenen özre uğratan, işverenlerin maddi kayıp ve tazminatlarla karşı karşıya kalmasına neden olan,  beklenmeyen ve önceden planlanmamış olaylardır.
	Bu çalışmada; bir işletmede yaşanmış iş kazaları ve bu kazaların temel nedenleri analiz edilerek, sağlıklı ve güvenli bir çalışma ortamının sağlanmasına yönelik tedbirlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda bu çalışmayı yürüten araştırmacı tarafından; İstanbul Tersanesinin 1656 çalışanlı Gemi İnşa ve Onarım Atölyelerinde, 2011 yılında yaşanan iş kaza nedenlerine yönelik mevcut risk verileri Retrospektif Kohort tipi araştırma yapılarak elde edilmiştir. Elde edilen veriler; FTA (Hata Ağacı Analizi) çalışması ile demografik özelliklere göre incelenmiş olup, bu verilerin değerlendirilmesinde SPSS istatistik programı kullanılmıştır.
Bu araştırmada elde edilen bulgulara bakıldığında; iş kazalarının en çok haftanın 2. iş gününde, günün 2. çalışma saatinde olduğu görülmektedir. Bu iş kazalarını genellikle eğitimli, 10 yıldan fazla iş deneyimine sahip zanaatkâr grubu çalışanların dikkatsiz çalışma nedeniyle düşmeye bağlı travma ve kesici-delici aletlerin neden olduğu yaralanmalar olarak görmekteyiz. Sonuç olarak da, çalışan davranışlarının olayda ağırlıklı rol oynadığı görülmektedir. Dolayısıyla önleme faaliyetlerinin başarısı; risk değerlendirme çalışmalarında işyeri ortamı ve çalışana özgü her bir risk faktörünün dikkate alınmasına, önleyici faaliyetlerin buna göre planlanmasına ve özellikle İş Sağlığı-Güvenliği eğitimine önem verilmesine bağlıdır.

Anahtar Sözcükler: Tersaneler, Gemi İnşa ve Onarım, İş Kazaları, Risk Değerlendirme, İş Sağlığı ve Güvenliği

Abstract:
Dockyards are facilities at which both construction and maintenance activities of ships can take place and have the necessary infrastructure and superstructure for such activities. Industrial accidents that ocur during ship construction and maintenance activities are unexpected and unplanned events that take place in business or during conducting business, causing death or physical/mental injury of the body and resulting in loss of money and compensation for the employer.
İn this study, industrial accidents and the main reasons of these accidents has been analized to achieve finding and taking precautions which will lead to more secure and healthy work conditions for workers. According to this, a Retroprospective Cohort type research has been made to find out the risk parameters of the reasons of industrial accidents in 2011 ship construction and maintenance section of İstanbul ship and dockyard including total of a thousand six hundred fifty six workers. The collected data from this research is separated according to demographic characteristics and processed with SPSS statistical program in order to obtain Fault Tree Analysis 
risk results.
When the evidences attained in this research are evaluated; it is seen that business accidents are mostly injuries that take place during the second day of the weekday and second workhour of the day. We see that these injuries are mainly caused by the work tools and traumas due to falling of the workers, and over ten years experienced and educated craftsmen. As a result it is seen that worker behaviours play the main role in the event. So the success of the preventive activities is dependent on taking into account the work conditions and considering every risk factor particular for the worker during the risk analysis studies, planning according to these and especially Occupational Health-Safety training.

Keywords: Dockyards, Ship Construction and Maintenance, Occupational Accidents, Risk Evaluation, Occupational Health-Safety