Gebelerin öz bakım gücü ile sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişki
Relationship between self-care power of pregnant women and healthy lifestyle behaviors
Yazar: AYŞEGÜL YILDIZ
Danışman: DOÇ. DR. GÜLSEREN DAĞLAR
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ebelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Ebelik = Midwifery ; Gebelik = Pregnancy ; Sağlıklı yaşam = Healthy life ; Yaşam tarzı = Life style ; Özbakım = Self-care

Özet:
Bu çalışmada gebelerin öz bakım gücü ile sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma tanımlayıcı kesitsel tiptedir. Araştırmanın evrenini Kayseri Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniğine gebe izlemine gelen sağlıklı gebelik süreci yaşayan üçüncü trimester gebeler ve Perinatoloji Servisinde Preterm Eylem tanısıyla yatan gebeler oluşturmuştur. Örneklemi 01.09.2019–31.12.2019 tarihlerinde Kayseri Şehir Hastanesine gebeliğin üçüncü trimesterinde olup polikliniğe kontrole gelen ve Perinatoloji Servisinde Preterm Eylem tanısı almış, çalışmaya alınma kriterlerine uyan 411 sağlıklı, 53 preterm eylem tanılı gebe oluşturmuştur. Veriler Kişisel Bilgi Formu, Öz Bakım Gücü Ölçeği ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistik ölçütleri, tek yönlü varyans analizi ve bağımsız örneklem t testi kullanılmıştır. Öz Bakım Gücü Ölçeği puan ortalaması sağlıklı gebelerde 110,24±19,18; preterm eylem tanılı gebelerde 119,69±18,63'tür. Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği toplam puan ortalaması sağlıklı gebelerde 145,36±19,44; preterm eylem tanılı gebelerde 153,75±21,87'dir. Sağlıklı gebelerin Öz Bakım Gücü Ölçeği ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği puan ortalaması preterm eylem tanılı gebelere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşüktür (sırasıyla p=0,001; p=0,004). Çalışmamızda hem sağlıklı hem de preterm eylem tanılı gebelerde Öz Bakım Gücü Ölçeği ile Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği toplam puan ortalaması (sırasıyla r=0,122, p=0,013; r=0,448, p=0,001), sağlık sorumluluğu (sırasıyla r=0,196, p=0,000; r=0,461, p=0,001), beslenme (sırasıyla r=0,157, p=0,001; r=0,305, p=0,026), manevi gelişim (sırasıyla r=0,306, p=0,000; r=0,429, p=0,001) ve kişilerarası ilişkiler (sırasıyla r=0,211, p=0,000; r=0,356, p=0,009) alt boyutları arasında pozitif ilişki bulunmuştur .
Sonuçta; sağlıklı ve preterm eylem tanılı gebelerin öz bakım gücü arttıkça sağlıklı yaşam biçimi davranışları artmaktadır. Bu sonuçlar doğrultusunda gebe kadınların öz bakım gücünün yükseltilmesine, sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının geliştirilmesine yönelik programların düzenlenmesi, danışmanlık yapılması, bakım rehberleri hazırlanması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Ebelik, Gebelik, Preterm Eylem, Öz Bakım Gücü, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları.

Abstract:
The study is aimed to determine the relationship between a healthy lifestyle behaviours with the power of self care in pregnant women. This search is a cross-sectional study. The universe of the search is consisted of third trimester pregnant women that promote a healthty pregnancy from Kayseri City Hospital Department of Obstetrics and Gynecology Outpatient Clinic and Pregnants that hospitalized  for preterm labor deliver at term at perinatology service. The sample is consisted of the third trimester pregnant women that coming to control Kayseri City Hospital and diagnosed with preterm labor at Perinatology service between the dates of 01.09.2019-31.12.2019. According to criteria of the research the sample is consisted of 411 healthy pregnant women and 53 pregnant women diagnosed with preterm labor. Data were collected by using Personal Information Form, Self-Care Agency Scale and Health-Promoting Lifestyle Profile In the evaluation defining statistic criteria, analysis of variance, unpaired t test are used. Self-Care Agency Scale average score in healthy pregnant women was 110.24±19.18; pregnant women with preterm labor diagnosis was 119.69±18.63 Health-Promoting Lifestyle Profile total score average in healthy pregnant women is 145.36±19.44; pregnant women with preterm labor diagnosis score is 153.75±21.87. Score average of healthy pregnant women Self-Care Agency Scale and Health-Promoting Lifestyle Profile are significantly low compared to pregnant women with preterm labor diagnosis (p=0.001: p=0.004). This research reveals that there is a positive relationship  between Self-Care Agency Scale and Health-Promoting Lifestyle Profile according to total average score (r=0.122, p=0.013; r=0.448, p=0.001), health responsibility (r=0.196, p=0.000; r=0.461, p=0.001), nutrition (r=0.157, p=0.001; r=0.305, p=0.026), spiritual development (r=0.306, p=0.000; r=0.429, p=0.001) and interpersonal relationships (sırasıyla r=0.211, p=0.000; r=0.356, p=0.009).
In conclusion, as the self care agency of healthy pregnant women and pregnant women with preterm labor diagnosis, healthy lifestyle behaviours increases. In the with this results, it is suggested that organize self care agency improvement program, consultancy and preparation of care guidelines for increase the self care agenct of pregnant women.

Keywords: Midwifery, Pregnancy, Preterm Labor, Self-Care Agency, Healthy Lifestyle Behaviours,