Gestasyonel diabetes mellitus açısından riskli gebelerde ikinci trimesterde; açlık kan şekeri, 50 gram glukoz tolerans testi, retinol binding protein-4 düzeylerinin; gestastonel diabetes mellitus taramasındaki yeri
Evaluation of value of fasting plasma glucose, 50gr glucose challenge test, retinol binding protein-4 levels in screening patients who are at risk for gestational diabetes mellitus
Yazar: ASLI YARCI
Danışman: PROF. DR. FERİDE SÖYLEMEZ
Ankara Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2009
Konu: Kadın Hastalıkları ve Doğum = Obstetrics and Gynecology
Dizin: Gebelik = Pregnancy ; Gebelik komplikasyonları = Pregnancy complications

Özet:
Temel işlevi retinolü dokulara taşımak olan RBP-4, karaciğer ve adipositlerden salınan ve son dönemde yapılan çalışmalarda insulin rezistansı patofizyolojisinde rol oynadığı öne sürülen bir proteindir. Çalışmamızda, gebelerde GDM taramasında kullanılan Açlık kan şekeri (AKŞ) ve 50g Glukoz Challenge Testi (GCT) ile RBP-4 arasında ilişki olup olmadığının ortaya konulması amaçlanmıştır.Çalışmaya 164 hasta dahil edilmiş, bunlardan takibi yapılamayan 30'u çalışma dışında kalmıştır. Tüm hastalar erken 2. trimesterdeki (16-18. gestasyonel hafta) vizitlerinde GDM risk faktörleri açısınan sorgulanmış, en az bir risk faktörü olan hastalar risk grubuna (n:86), hiç risk fatörü olmayanlar ise kontrol grubuna (n:48) dahil edilmiştir. Tüm hastalarda erken 2. trimesterde AKŞ, 50g GCT ve RBP-4 düzeyi bakılmış, tarama testleri (AKŞ için 95mg/dl nin üzeri, 50gGCT için 140mg/dl ve üzeri) pozitif gelen hastalara GDM tanısı için 100g OGTT yapılmıştır. Tanı alan veya sadece tarama testi pozitif tanı testi negatif olan veya tanı testinde tek değerde anormalliği bulunan hastalara; ilk basamak olarak diyet tedavisi verilmiştir. Tüm hastalara 3. trimesterde AKŞ ve 50g GCT yapılmış ve testin pozitif olması halinde aynı yöntem benimsenmiştir. RBP-4 düzeylerinin tespitinde kompetetif ELISA yönteminden faydalanılmıştır. Sonuçların değerlendirilmesinde çoklu regresyon analizi kullanılmış ve pearson momentler çarpımı korelasyon katsayısı hesaplanmıştır.Risk grubunu oluşturan gebelerde erken 2. trimester AKŞ ve 50g GCT değerleri, 24-28.hafta 50g GCT değerlerini öngörebilmiştir (p<0,05). Tüm gebelerde erken 2. trimesterde bakılan AKŞ değerleri, 24-28. hafta AKŞ değerlerini öngörebilmiştir (p<0.05). Erken 2. trimesterde bakılan RBP-4 düzeyleri, 24-28.hafta tarama testlerinin ikisini de öngörememiştir. Erken 2. trimesterde yapılan her üç tarama testinin hiçbiri fetal doğum ağırlığını öngörememiştir.Sonuç olarak insulin rezistansının erken dönemlerinde arttığı öne sürülen ve Tip II DM'li hastalarda arttığı gösterilen RBP-4'ün, gebelikte GDM taramasında kullanılan ve doğruluğu yaygın bir biçimde kabul edilen diğer tarama testleri ile benzeşmediği söylenebilir. Ancak daha net sonuçların ortaya konması için daha geniş hasta grupları üzerinde yapılacak, RBP-4 düzeylerine etki edebilecek tüm değişkenlerin ekarte edildiği ve western blot yöntemi kullanılarak RBP-4 düzeylerinin hesaplandığı ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.

Abstract:
RBP-4, secreted from liver and adipocytes, binds and transports retinol to tissues mainly. In last decade several studies revealed that this molecule plays a role in pathophisiology of insulin resistance. The aim of this study is to show if there is any relationship between routine screening tests for GDM (Fasting plasma glucose and 50g glucose challenge test) and RBP-4 that is proposed to increase with beginning of the insulin resistance.Of the 164 patients included in the study, 30 were excluded due to incomplete participation. All of the patients were asked about the GDM risk factors. In case of presence of any of the risk factors, the patient was included to the risk group (n:86) and in case of absence of all, the patient was included to the control group (n:48). In early 2. trimester (16-18 weeks of gestation)Fasting plasma glucose, 50g GCT and RBP-4 was measured at all patients. In case of positive screening test results (Fasting plasma glucose>95mg/dl, 50g GCT >140mg/dl), 100g OGTT was applied for GDM diagnosis. Diet therapy was planned as first line treatment in; patients with GDM, patients with positive screening tests but negative diagnostic tests, one abnormal value in diagnostic tests. Fasting plasma glucose and 50g GCT were applied to all patients in 24-28.th weeks, and same procedure was applied to all. RBP-4 levels were measured by competetive ELISA method. The results were evaluated by multiple regression analysis and Pearson's product moment correlation coefficient was calculated.Early 2. trimester Fasting plasma glucose and 50g GCT results could foresee, 24-28.th week50g GCT results (p<0,05). Early 2. trimester fasting plasma glucose levels could predict 24-28.th week fasting plasma glucose levels (p<0,05). RBP-4 levels in 16-18th weeks of gestation could not foresee any of the screening tests in 24-28th weeks. None of the three tests in early 2. trimester could predict fetal birth weight.As a result of this study; we can say that RBP-4,which is proposed to increase in early phases of insulin resistance and shown to increase in Type II diabetic patients; is not correlated with GDM screening tests that are routinely preferred. But for more reliable results; studies on larger populations whose all factors that can affect RBP-4 levels are excluded, and studies in which RBP-4 levels are measured by western blotting are needed.