Entegre havza yönetimi planlanmasında katılımcı yaklaşım modelinin oluşturulması: Beyşehir Gölü havzası örneği
Creating a participant approach model in integrated basin management planning: Beyşehir Lake basin sample
Yazar: MUSTAFA GÜLÇELİK
Danışman: DOÇ. DR. NİLÜFER YAZICI
Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Ormancılık ve Orman Mühendisliği = Forestry and Forest Engineering
Dizin: Beyşehir Gölü = Beyşehir Lake ; Havza yönetimi = Basin management ; Katılımcı yaklaşım = Participation approach

Özet:
Çalışmanın amacı; Beyşehir Gölü Havzasında yaşayan halkın sorunlarını, istek ve önerilerini saptayarak; ihtiyaç ve eksiklikleri ortaya koymak ve sonrasında bir havza planlaması oluşturmaktır. Bu çalışma Konya Kapalı Havzası sınırları içerisinde yer alan Beyşehir Gölü Havzasını kapsamaktadır. Yalnızca havzanın fiziksel özellikleri ve havzada mevcut sorunlar çerçevesinde idari tasarruf şeklinde bir havza planlamasından çok, havza içinde yaşayan halkın bizzat kendi isteklerinin dikkate alınmasına çalışılmıştır. Havzada yaşayan halkın sosyal ve ekonomik koşulları göz önünde tutularak; istek ve önerilerinin havza planlamasında dikkate alınması amaçlanmıştır. Bu çalışmada havza yönetimi ilkelerinin en başlıcasını temsil eden bütünsel değerlendirme ilkesi ile hareket edilerek Beyşehir Gölü Havzasının mevcut ve potansiyel durumu değerlendirilmiş ve elde edilen bulgular ışığında çözüm önerileri getirilmiştir.
Havzanın eğim durumu, yükseklik sınıfları, arazi kullanımı, bakı grupları, arazi kabiliyet sınıfı, erozyon durumu gibi etmenler ArcGIS 10.2 programı kullanılarak ortaya konulmuştur. Bazı doğal sorunlar ile sosyo-ekonomik sorunlar havza içinde yaşayan sakinlerin katıldığı toplantılar sonucunda belirlenmiştir. Soru sor-Sapta-Çözümle (Sor-Sap-Çöz) analizleri gerçekleştirilerek yapılan bu çalışmanın sonucunda; göç problemi, tarımsal faaliyetlerin yetersizliği, hayvancılık faaliyetleri için mera alanı yetersizliği, sulama suyu ve sulama altyapısı eksikliği ve bakımsızlığı, köy yollarının alt yapı eksikliği, erozyon yapılarının eksikliği nedeniyle yaşanan toprak kayıpları en belirgin sorunlar olarak belirlenmiştir. Doğal kaynakların bilinçsiz kullanımı da havzanın sürdürülebilir kullanımı açısından tehdit oluşturmaktadır. Beyşehir Gölü Havzasında sürdürülebilir bir planlama yapılması gerekmektedir. Sonuç olarak havza ölçeğinde su kaynakları ve diğer doğal kaynakların (toprak, bitki örtüsü. vb.) bütüncül olarak. ekolojik prensipler ve katılımcıların iş birliği ile yönetilmesi gerekmektedir.

Abstract:
The aim of the study is to determine the problems. requests and suggestions of the people living in the Beyşehir Lake basin; to reveal the needs and deficiencies and then to create a basin planning. This study covers the Beyşehir Lake Basin, which is located within the Konya Closed Basin. It has been tried to consider the wishes of the people living in the basin themselves rather than a basin planning in the form of administrative savings within the framework of the physical characteristics of the basin and the existing problems in the basin. Considering the social and economic conditions of the people living in the basin; It is aimed to take into consideration the requests and suggestions in the basin planning. In this study, the current and potential situation of the Beyşehir Lake Basin was evaluated by acting with the holistic evaluation principle, which represents the most important of the watershed management principles, and solutions were offered in the light of the findings.
Factors such as the slope of the basin. elevation classes. land use, aspect groups, land capability class, erosion status were determined using ArcGIS 10.2. Some natural problems and social-economic problems were determined as a result of the meetings attended by the residents living in the basin. As a result of this study, by carrying out Ask-Fix-Solution analyzes; Problems such as migration problem, inadequacy of agricultural activities, lack of pasture area for livestock activities, lack and neglect of irrigation water and irrigation infrastructure, lack of infrastructure of village roads, soil losses due to lack of erosion structures are the most obvious problems. The unconscious use of natural resources also poses a threat to the sustainable use of the basin. Sustainable planning is required in the Beyşehir Lake basin. As a result, water resources and other natural resources (soil. vegetation. etc.) at the basin scale should be managed holistically, with ecological principles and in cooperation with the participants.