Fotoğraf üzerindeki haklar
The legal rights on photographs
Yazar: ŞAFAK PARLAK BÖRÜ
Danışman: PROF. DR. AHMET M. KILIÇOĞLU
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk (Medeni Hukuk) Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2013
Konu: Hukuk = Law ; Sahne ve Görüntü Sanatları = Performing and Visual Arts
Dizin: Fotoğraf = Photograph ; Fotoğrafçılık = Photography ; Telif hakları = Copyrights

Özet:
Işık yardımıyla iz bırakma sanatı olarak tanımlanan fotoğraf, tarihsel süreçte icadından bu yana hızla yol almış; biz farkında olmadan, yaşamımızın hemen her alanına girmiştir. Fotoğraf ile görüntü çağına girilmiş; fotoğraf günümüzde çok geniş uygulama alanı bularak, yaşamımızın bir parçası haline dönüşmüştür. Günlük yaşamımızda, habercilik), reklamcılık, matbaacılık, endüstri ve sporda, birçok bilim dalında, güzel sanatlar vb. daha pek çok alanda fotoğraf ve fotoğraf tekniklerinden yararlanılmaktadır.Ancak, fotoğraf yaşamımıza bu kadar dahil olmuşken ve kullanıldığı alanlar bu kadar genişken; niteliğinin, hukuksal boyutunun ve bu bağlamda fotoğraflara ilişkin uygulamada karşılaşılan sorunların bugüne dek bilimsel olarak hiç ele alınıp incelenmediği görülmüştür. Türk hukukunda gerek eser niteliğindeki gerekse bu vasfı taşımayan fotoğraflar ve yine fotoğrafta resmedilenin/tasvir edilenin kişilik hakkı, farklı hukuksal çerçevelerde koruma altına alınmıştır.Çalışmamızın ilk bölümünde; fotoğraf kavramı, fotoğrafın tarihsel gelişimi, hukuken korunması ihtiyacının ortaya çıkışıyla uluslararası hukukta ve Türk hukukunda getirilen yasal düzenlemeler ele alınmıştır. İkinci bölümde, karşılaştırmalı hukukta fotoğrafın nasıl korunduğuna ilişkin değerlendirmelere, içtihatlar ışığında, yer verilmiştir. Son bölümde ise, Türk hukukunda fotoğraflar ve fotoğraflar üzerindeki hakların korunması, özellikle 5846 sayılı FSEK'in konuyla ilgili düzenlemeleri çerçevesinde incelenmiştir. Türk fikir hukukunda ?eser? kavramı; fotoğraf eserlerinin FSEK'deki yeri ve hangi nitelikteki fotoğrafların hukukumuzda eser olarak korunduğu; eser sahibi olarak fotoğrafçının fikri hakları ve bu hakları konu alan hukuksal işlemler; fotoğraf üzerindeki hakların ihlalinde gündeme gelecek koruma yolları gibi konular ele alınmıştır. Telif hakları koruması konusunun ardından; eser niteliği taşımayan fotoğraflar için öngörülen hukuksal korumaya ve fotoğrafta tasvir edilenin hakları yönüyle, kişinin fotoğrafı (görüntüsü) üzerindeki kişilik hakkının korunması konusuna değinilmiştir.

Abstract:
As the art of making a mark with the help of light; photograph forged ahead since its invention and is featured in almost every part of our lives. With photography, the image epoch beginned and with its large application area, photography has an extremely important role today. Photography has many uses for business, advertising, science, art, mass communication etc.However, although the use of photographs is such wide, the legal characteristic of photographs, the rights and problems in practice related to photographs are not subjected to any scientific study in Turkish law until today. In Turkish Copyright Law, the original works of photography and simple photos, also the right to one?s own image are all protected in different legal context.In the first part of our study; the concept of photograph, its historical development, the first legal arrangements with the public appearance of need of photographs? protection are mentioned. In the second chapter, the protection of photographs in comparative law is analyzed in light of caselaw. In the last chapter, the rights on photos and protection of photographers in Turkish Copyright Law are considered, specially within the terms of Copyright Act. In this chapter; the issues such as ?work?, the provisions of the ?works of photography? in Copyright Act, copyright of photographer as the ?author?, legal transactions related to photographs, protection means in case of breach of copyright law are studied. Then, the juristic protection of simple photographs and broadly, right to one?s own image subject matters are considered.