Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıbbi Patoloji Anabilim Dalı intraoperatif patoloji konsültasyonu 20 yıllık deneyimi: 2003-2022 yılları arası frozen-parafin kesit tanı korelasyonu
Tokat Gaziosmanpaşa University Department of Medical Pathology intraoperative pathology consultation 20 years of experience: frozen-parafin section diagnosis correlation between 2003-2022
Yazar: BÜŞRA DEMİR
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AKGÜL ARICI
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Tıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2024
Konu: Patoloji = Pathology

Özet:
Frozen inceleme, cerrahi operasyon sürecine yön verebilecek histopatolojik
bilgilere cerrahın ameliyat sırasında ulaşabilmesini sağlayan, patologlar tarafından
gerçekleştirilen hızlı histopatolojik tanı yöntemidir. Etkin şekilde yönetildiğinde
hastanın tedavi sürecine büyük katkı sağlarken kısıtlı imkanlarla tanı vermek birçok
zorluğu ve hatayı da beraberinde getirmektedir. İntraoperatif patoloji
konsültasyonlarının kalıcı kesit ile korelasyonu, patoloji laboratuvarları için önemli
bir kalite güvence basamağıdır. Çalışmamızda frozen incelemelerimizin etkinliğini
ve sık yaşanan sorunları tespit ederek laboratuvarımızın kalite iyileştirme
çalışmalarına katkı sağlamak amaçlandı. Literatüre ve klinikopatolojik parametrelere
göre değişimleri tartışarak daha etkin bir frozen incelemeye yönelik çıkarımlar
yapmayı hedefledik.
Çalışmamızda 20 yıllık süre boyunca bölümümüze gönderilen 2575 vakaya
ait 3867 frozen materyali retrospektif olarak incelenerek kalıcı kesitlerle tanı
uyumunu, tanısı ertelenen durumları ve uyumsuzlukları klinikopatolojik
parametrelere göre dağılımları ile birlikte analiz ettik. Ayrıca uyumsuzlukların olası
nedenlerini ve hasta üzerindeki klinik etkilerini araştırdık.
3867 frozen materyalinde toplam 183 uyumsuzluk (%4,73) ve 783 (%20,25)
erteleme tespit edildi. Tanısal doğruluk oranı %96,62, spesifite %99,51 ve sensitivite
ise %88,56 olarak hesaplandı. Uyumsuzlukların 93'ü (%50,82'si) yanlış negatiflik,
11'i (%6,01'i) yanlış pozitiflik, 79'u (%43,17'si) ise diğer uyumsuzluklardı.
Uyumsuzlukların çoğu cerrahi örnekleme yetersizliği ve mikroskobik hatalı
değerlendirme nedeniyleydi. En fazla frozen talep edilen sistemler; kadın genital,
endokrin, lenf nodu, meme, SSS ve baş-boyun sistemleriydi. Uyumsuzlukların
%20,8'i lenf nodu, %17,5'i SSS, %13,1'i kadın genital sistem materyaliydi.

v

Uyumsuzlukların %41,5'i hasta üzerinde klinik etki oluşturmazken %31,7'si minör
düzeyde, %26,8'i ise majör düzeyde etkiye sahipti. Hasta üzerinde etkiye sahip
uyumsuzluk oranımız %2,77 olarak hesaplandı. Yanlış negatif hatalar daha çok
minör etkiye, yanlış pozitif hatalar ise çoğunlukla majör etkiye neden olurken diğer
uyumsuzlukların ise çoğunlukla klinik etki oluşturmadığı; etkiye yol açtığında ise
daha çok majör etki oluşturduğu görüldü. Ayrıca çalışmamız frozen materyallerinin,
ertelemelerin, uyumsuzlukların ve nedenlerinin; yaşa, cinsiyete, gönderim yılına,
gönderen cerrahi kliniğe, sorgulanan patolojik bilgiye, sisteme ve organa göre
dağılımları hakkında geniş çaplı bir analizi içermektedir.
Çalışmamız frozen inceleme tanısal doğruluğumuzun literatürle uyumlu
olduğunu ve intraoperatif sürece büyük katkı sağladığını gösterdi. Ayrıca erteleme
oranlarımız muhtemel dokümantasyon sorunları nedeniyle literatüre kıyasla daha
yüksek saptandı. Uyumsuzluk ve erteleme oranlarının klinikopatolojik parametrelere
göre büyük farklılıklar içerebildiği gözlendi. Ayrıca çalışmamız uyumsuzlukların
hasta üzerinde yarattığı etkiyi gözler önüne sererek frozen incelemenin hızı ve
pratikliği kadar doğruluk ve güvenilirliğinin önemini gösterdi. Çalışmamız etkin bir
frozen incelemede cerrahi örnekleme sorunlarının ve cerrah-patolog iş birliğinin
önemini ortaya koyması açısından ortaya koyması açısından öne çıkmaktadır.

Abstract:
TOKAT GAZIOSMANPASA UNIVERSITY
DEPARTMENT OF MEDICAL PATHOLOGY
INTRAOPERATIVE PATHOLOGY CONSULTATION

20 YEARS OF EXPERIENCE:

FROZEN-PARAFIN SECTION DIAGNOSIS CORRELATION

BETWEEN 2003-2022

Frozen section is a rapid histopathological diagnosis method performed by
pathologists, which allows the surgeon to access histopathological information
during the surgery that can guide the surgical operation process. While it makes a
great contribution to the patient's treatment process when managed effectively,
making a diagnosis with limited resources brings with it many difficulties and errors.
The correlation of frozen sections with permanent sections is an important quality
assurance step for pathology laboratories. Our study aimed to contribute to the
quality improvement efforts of our laboratory by determining the effectiveness of our
frozen examinations and common problems. By discussing the changes according to
the literature and clinicopathological parameters, we aimed to make inferences for a
more effective frozen section examination.
In our study, we retrospectively examined 3867 frozen materials from 2575
cases sent to our department over a 20-year period and analyzed diagnostic
agreement with permanent sections, cases with deferred diagnosis, and discordances,
together with their distribution according to clinicopathological parameters. We also
investigated possible causes of discordances and their clinical impact on the patient.
A total of 183 discordances (4.73%) and 783 (20.25%) deferred were detected
in 3867 materials. The diagnostic accuracy rate was determined as 96.62%,
specificity as 99.51% and sensitivity as 88.56%. Of the discordances, 93 (50.82%)
were false negatives, 11 (6.01%) were false positives, and 79 (43.17%) were other
discordances. Most of the discordances were due to surgical sampling and
microscopic misinterpretation. The most sent systems are; female genital, endocrine,
lymph node, breast, CNS and head-neck systems. 20.8% of the discordances were

vii

lymph node, 17.5% were CNS, and 13.1% were female genital system. While 41.5%
of the discordances had no clinical impact on the patient, 31.7% had a minor impact
and 26.8% had a major impact. The impact rate affecting the patient was calculated
as 2.77%. False negative errors mostly cause minor impact, false positive errors
mostly cause major impact. Other discordances mostly do not cause clinical impact;
when it did cause an impact, it was seen to be mostly a major impact. In addition,
our study includes a comprehensive analysis of the distribution of frozen materials,
deferred, discordances and their reasons according to age, gender, year of
submission, sending surgical clinic, pathological information questioned, system and
organ.
Our study showed that our frozen examination diagnostic accuracy was
compatible with the literature and contributed greatly to the intraoperative process.
Additionally, our deferred rates were found to be higher compared to the literature,
probably due to documentation problems. It was observed that discordance and
deferred rates could vary greatly depending on clinicopathological parameters. In
addition, our study revealed the impact of discordances on the patient and showed
the importance of accuracy and reliability as well as speed and practicality of frozen
examination. Our study stands out in terms of revealing that surgical sampling
problems and surgeon-pathologist cooperation are important for effective frozen
examination.