Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklarda alıcı ve ifade edici kelime bilgisinin ve artikülasyon becerilerinin değerlendirilmesi
Investigation of receptive language, expressive language and articulation skills test in children with autoism spectrum disorders
Yazar: HÜSEYİN MERT BARUT
Danışman: PROF. DR. AHMET KUTLUHAN
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Kulak Burun ve Boğaz = Otorhinolaryngology (Ear-Nose-Throat)
Dizin: Alıcı dil becerileri = Receptive language abilities ; Artikülasyon = Articulation ; Dil becerileri = Language skills ; Otistik bozukluklar = Autistic disorder ; Otistik çocuklar = Autistic children ; Otizm spektrum bozukluğu = Autism spectrum disorder ; Söz varlığı = Vocabulary ; Çocuklar = Children ; İfade edici dil = Expressive language

Özet:
Bu çalışmanın amacı; Otizm Spektrum Bozukluğu (OSB) olan çocuklarda alıcı dil, ifade edici dil kelime bilgisi ve artikülasyon becerileri ile gelişim durumlarının incelenmesi ve yaşa göre farklılık gösterip göstermediğinin belirlenmesidir. Çalışma, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine eğitim için başvuran, 4 yaş -6 yaş 11 ay arası, OSB'li 60 çocuk üzerinde yürütülmüştür. Çocuklar yaşlarına göre; 1.Grup: 4 yaş 0 ay ile 4 yaş 11 ay aralığında, 2.Grup: 5 yaş 0 ay ile 5 yaş 11 ay aralığında, 3.Grup: 6 yaş 0 ay ile 6 yaş 11 ay aralığında olmak üzere üç alt grupta değerlendirilmiştir. Çocukların gelişimsel değerlendirmeleri DENVER II gelişimsel tarama testi ile, alıcı ve ifade edici dil kelime bilgisi değerlendirmeleri Türkçe İfade Edici ve Alıcı Dil Kelime Testi (TİFALDİ) ile, artikülasyon değerlendirmeleri ise Ankara Artikülasyon Testi (AAT) kullanılarak yapılmıştır.Araştırmadan elde edilen bulgular; OSB'li her üç yaş grubunun tümünde çocukların TİFALDİ Alıcı Dil Kelime Bilgisi Testi, İfade Edici Dil Kelime Bilgisi Testi yaşlarının ve AAT eşdeğer yaşlarının, kronolojik yaşlarına göre geciktiğini göstermektedir. Araştırmaya katılan çocukların TİFALDİ Alıcı ve İfade Edici Dil Kelime Bilgisi Testi standart puanlarına ilişkin tüm yaş grupları arasındaki farklar anlamlıdır. Farkların kaynağı incelendiğinde, tüm yaş grupları arasında anlamlı fark olduğu belirlenmiştir. Üç farklı yaş grubunun ifade edici dil açısından kronolojik yaş ve eşdeğer yaş farkını ifade eden fark puanlarının karşılaştırılması sonucunda yaş grupları arasında fark puanları farkının anlamlı olduğu belirlenmiştir. Farkın kaynağı araştırıldığında, tüm yaş grupları arasındaki farkların anlamlı olduğu saptanmıştır. Araştırmaya katılan OSB'li 60 çocuğun Denver II Testi sonuçlarına göre %12'sinin "şüpheli", %88'i ise "anormal" kategorisinde bulunduğu belirlenmiştir. Sonuç olarak, OSB olan çocukların alıcı ve ifade edici dil becerileri ile artikülasyon becerilerinde kronolojik  yaşlarına uygun  gelişim gözlenmediği saptanmıştır. Denver II Gelişimsel Tarama Testi sonucunda, OSB olan çocuklarda anlamlı gelişim geriliği tespit edilmiştir.

Abstract:
The problems that children with Autism Spectrum Disorder (ASD) experience in social interaction, as well as in language, speech and non-verbal communication, make it difficult for them to assume the role of speaker or listener in the discourse and prevent them from communicating effectively. Therefore, the purpose of this study is; The aim of this course is to investigate the developmental status of receptive language, expressive language and articulation skills in children with ASD and to determine whether it differs according to age. The study was conducted on 60 children with ASD between 4 years and 6 years and 11 months who applied for special education and rehabilitation centers. Children according to their age; 1.Group: 4 years 0 months to 4 years and 11 months 2.Group: 5 years 0 months to 5 years and 11 months 3.Group: 6 years 0 months to 6 years 11 months . Developmental evaluations of the children were performed by DENVER II developmental screening test, and the receiver and expressive language evaluations were performed by using Turkish Expression and Receptive Language Vocabulary Test (TİFALDİ) and articulation evaluations were performed using Ankara Articulation Test (AAT). Findings obtained from the research; In all three age groups with OSB, the TIFALDI Receptive Language Test, Expressive Language The differences between all age groups of TIFALDI Receiver and Expressive Language Test standard scores of the children who participated in the study were significant. When the source of the differences were examined, it was determined that there was a significant difference between all age groups. In conclusion, the findings obtained from this study show that there is no development in terms of age in terms of recipient and expressive language skills in children with ASD; in other words, there is no development parallel to the chronological age as in normal children. In the case of the Denver Test, it was determined that the development in these children continued with significant deviations beyond the deviations in the boundaries that would not lead to a significant or significant difference.