Çukurova Üniversitesi Tropikal Hastalıklar Araştırma ve Uygulama Merkezi ve Bölge Tüberküloz Laboratuvarı'na gönderilen balgam örneklerinden izole edilen mycobacterium tuberculosis suşlarının major ve minör antitüberküloz ilaçlara duyarlılıklarının belirlenmesi
Determination of sensitivity to major and minor antituberculosis drugs of mycobacterium tuberculosis strains isolated from sputum samples which sent to Çukurova University Tropical Disease Research and Application Center
Yazar: SİTTİ ÇALIK
Danışman: PROF. DR. FATİH KÖKSAL
Çukurova Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2012
Konu: Mikrobiyoloji = Microbiology
Dizin: Antitüberküloz ajanlar = Antitubercular agents ; Mycobacterium = Mycobacterium ; Mycobacterium tuberculosis = Mycobacterium tuberculosis ; Rifampin = Rifampin ; İlaç alerjisi = Drug hypersensitivity ; İsoniazid = Isoniazid

Özet:
Tüm dünyada ilaç dirençli tüberküloz olgularının sayısındaki artış, 20.yy ilk yarısına kadar başarı ile sürdürülen tüberküloz kontrol programlarının tartışılır hale getirilmiştir. Ayrıca bu durum dirençli suşların daha duyarlı epidemiyolojik yöntemlerle izlenerek yeni kontrol programlarının geliştirilmesine sebep olmuştur. Bu bağlamda çok ilaca dirençli ve artmış ilaç dirençli izolatlarının izlenmesi, tanımlanması ve minor ilaç duyarlılıklarının belirlenerek vakaların en kısa sürede uygun tedavi protokolleri kullanılarak tedavisi hayati önem taşımaktadır.Bu çalışmada Bölge Tüberküloz Laboratuarına 2 yıllık periyod içerisinde 20 merkezden gönderilen 27.457 akciğer tüberkülozlu hastaya ait balgam örneklerinden izole edilen 14'ü RIF+INH 19'u da RIF+INH dışı major ilaçlara karşı dirençli bulunan suşlardaki minor antibiyotik direnci belirlenmiştir. Bu amaçla kullanılan yöntem proporsiyon (PPD) duyarlılık yöntemi ve MGIT-960 duyarlılık testlerinin nitroredüktaz aktivitesinin ölçümü ve hızlı sonuç üreten nitroredüktaz proporsiyon (NRPPD) yöntemlerinin duyarlılıkları karşılaştırılmıştır.Sonuç olarak; RIF+INF dirençli suşların 1(%7)'inin çalışılan tüm yöntemlerle minor antibiyotiklerin en az 3`üne karşı direnç geliştirdiği tespit edildi. Ayrıca çok ilaca dirençli tüberkülozun bölgemiz için ülke ortalamalarının üzerinde prevalans gösterdiği ve artan genişletilmiş ilaç dirençli tüberküloz olgularının arttığı bir duruma doğru ciddi tehtid yarattığı tartışılmıştır.Anahtar kelimeler: INH, MGIT, Mycobacterium tuberculosis, RIF

Abstract:
Tuberculosis control programmes maintained succesfully until the first half of 20. Century had become argumentative due to increase of cases of drug resistant tuberculosis throughout the world. Furthermore this situation inspired the development of new control programmes with more sensitive epidomiologic monitoring of strains. In this context, treatment of cases with suitable treatment protocols in addition to monitoring and identification of isolates with multi or increased drug resistant strains is of vital importance.In this study, minor resistant of 14 RIF+INH and 19 non(RIF+INH) major drug resistant strains isolated from sputum samples of 24,457 patients sent to regional tuberculosis labaratory within 2 years has been determined. To this end, sensitivities of Proportional Sensitivity method (PPD), MGIT-960 sensitivity test, measurement of nitroreductase activity test and fast result producing nitroreductase proportion method (NRPPD) has been compared.As a result, 1(7%) of RIF+INF resistant strains has found to develope resistant to at least 3 of minor antibiotics with all of methods studied. Furthermore, it is concluded that prevelance of multi-drug resistant tuberculosis in our region is above the average of country and it is threatening towards a situation of increasing extended drug resistant cases of tuberculosis.Key words: INH, MGIT, Mycobacterium tuberculosis, RIF