Beyşehir Gölü'nde yaşayan sazan (Cyprinus carpio L., 1758) ve kadife balığı (Tinca tinca L., 1758)'ndaki parazitlerin ve ağır metal birikiminin araştırılması
The investigation of heavy metals and parasites in carp (Cyprinus carpio L., 1758) and tench (Tinca tinca L., 1758) inhabiting Beyşehir Lake
Yazar: SELDA TEKİN ÖZAN
Danışman: PROF.DR. MURAT BARLAS ; PROF.DR. YUSUF AYVAZ
Süleyman Demirel Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Biyoloji Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2005
Konu: Biyoloji = Biology

Özet:
iiiÖZETBeyşehir Gölü'nde Yaşayan Sazan (Cyprinus carpio L., 1758) ve Kadife Balığı (Tincatinca L., 1758)'ndaki Parazitlerin ve Ağır Metal Birikiminin Araştırılması15.03.2003-15.02.2005 tarihleri arasında yapılan bu çalışmada, Beyşehir Gölü'nde yaşayansazan (Cyprinus carpio L., 1758) ve kadife balığı (Tinca tinca L., 1758)'nın parazitleri ilegölün bazı ağır metal yönünden kirliliği ve bu kirliliğin balıklardaki ve parazitlerdekibirikiminin incelenmesi amaçlanmıştır.Çalışma süresince; toplam 233 adet sazan (C.carpio ) ve 334 adet kadife balığı (T. tinca )Beyşehir Gölü'nün değişik bölgelerinden aylık periyotlarla yakalanarak parazitolojik yöndenincelenmiştir. Örneklerin ağır metal analizi Atomik Absorbsiyon Spektrofotometre ileyapılmıştır.Sazanlarda ektoparazit olarak Monogenea'dan Dactylogyrus minutus'a endoparazit olarakCestoda'dan; Caryophyllaeus laticeps ve Bothriocephalus acheilognathi'ye, kadifebalıklarında endoparazit olarak Cestoda'dan; Ligula intestinalis plerocercoidi'ne,Caryophyllaeus laticeps, Bothriocephalus acheilognathi ve Proteocephalus torulosus'a,Digenea'dan Asymphylodora tincae'ye ve Acanthocephala'dan Acanthocephalusanguillae'ye rastlanmıştır. Bu türlerden Acanthocephalus anguillae'ye Türkiye kadifebalıklarında ilk defa rastlanılmıştır.Beyşehir Gölü suyunun pH değeri 7.18-9.06 arasında, sedimentinin pH değeri ise 7.21-7.95arasında ölçülmüştür. Beyşehir Gölü'nün su örneğinde yapılan ağır metal analizinde Cu, Fe,Zn ve Mn farklı mevsimlerde belirlenirken Cr, Pb ve Cd AAS'nin analiz limitinin (<0.028)altında çıkmıştır. Sedimentte yapılan ağır metal analizinde Cu, Fe, Zn, Mn ve Cr tümmevsimlerde belirlenirken, Cd Sonbahar-2004'de, Pb ise tüm mevsimlerde AAS'nin analizlimitinin (<0.028) altında çıkmıştır. Sazan ve kadife balığında yapılan ağır metal analizlerisonucunda doku ve organlarda Cu, Fe, Zn ve Mn tespit edilmiştir. Metallerin en fazlabiriktiği organın karaciğer olduğu belirlenmiştir. Doku ve organlardaki metal miktarlarınınfarklı mevsimlerde artış gösterdiği belirlenmiştir. L. intestinalis pleroserkoyidinde yapılanağır metal analizinde Cu, Fe, Zn ve Mn bazı mevsimlerde tespit edilirken, Cr, Pb ve Cd tümmevsimlerde AAS'nin analiz limitinin (<0.028) altında çıkmıştır.Anahtar Kelimeler: Beyşehir Gölü, Sazan, Kadife Balığı, Endoparazit, Ektoparazit, AğırMetal, Su Kirliliği

Abstract:
ivABSTRACTThe Investigation of Heavy Metals and Parasites in Carp (Cyprinus carpio L., 1758) andTench (Tinca tinca L., 1758) Inhabiting Beyşehir LakeThis study which was carried out between 15.03.2003 and 15.02.2005 aimed to investigatethe parasites of carp (Cyprinus carpio L., 1758) and tench (Tinca tinca L., 1758) inhabitingBeyşehir Lake, heavy metal pollution of lake and the accumulation of this pollution in fishand parasites.During the study, totally 233 carps (C. carpio ) and 334 tenches (T. tinca ) had been caughtfrom different regions of Beyşehir Lake monthly and investigated parasitologically. Theheavy metal analysis of samples were carried out by using Atomic Absorption Spectrometer.In carps, Dactylogyrus minutus from Monogenea as ectoparasite, Caryophyllaeus laticepsand Bothriocephalus acheilognathi from Cestoda as endoparasite, in tenches plerocercoid ofLigula intestinalis, Caryophyllaeus laticeps, Bothriocephalus acheilognathi andProteocephalus torulosus from Cestoda, Asymphylodora tincae from Digenea andAcanthocephalus anguillae from Acanthocephala as endoparasites had been determined.From these parasites, Acanthocephalus anguillae was recorded for the first time in tench ofTurkey.pH values had been measured between 7.18-9.06 in Beyşehir Lake?s water and between7.21-7.95 in sediment. Analysis of the heavy metals in Beyşehir Lake?s water, Cu, Fe, Znand Mn were determined in different seasons, Cr, Pb and Cd were below detection limit(<0.028). Analysis of heavy metals in sediment, while Cu, Fe, Zn, Mn and Cr weredetermined in all seasons, Cd in Autumn-2004 and Pb in all seasons were below detectionlimit (<0.028). Analysis of heavy metals in carp and tench Cu, Fe, Zn and Mn had beendetermined in tissues and organs. The highest metal concentrations were found in the liver.Heavy metal levels in tissues and organs increased in different seasons. Analysis of heavymetals in plerocercoid of Ligula intestinalis, while Cu, Fe, Zn and Mn was determined insome seasons, Cr, Pb and Cd were below detection limit (<0.028).Key Words: Beyşehir Lake, Carp, Tench, Endoparasite, Ectoparasite, Heavy Metal, AquaticPollution