Kalça kırığı ameliyatı olan hastalarda kateter ile ilişkili üriner yol infeksiyonlarının önlenmesinde hemşirelere verilen eğitimin etkisi
The effect of education on nurses for preventing catheter associated urinary tract infections in the patients who get hip fracture surgery
Yazar: EZGİ SEYHAN AK
Danışman: DOÇ. DR. AYFER ÖZBAŞ
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2016
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Hemşirelik eğitimi = Education-nursing ; Kalça = Hip ; Kalça eklemi = Hip joint ; Kalça kırıkları = Hip fractures ; Kateterizasyon = Catheterization ; Kırıklar-kemik = Fractures-bone ; Üriner sistem = Urinary tract ; Üriner sistem enfeksiyonları = Urinary tract infections

Özet:
Araştırma, kalça kırığı ameliyatı olan hastalarda kateter ile ilişkili üriner yol infeksiyonlarının önlenmesinde hemşirelere verilen eğitimin etkisini incelemek amacı ile yarı deneysel ve kateter ile ilişkili üriner yol infeksiyonlarını önlemede kullanılan Daily  Urinary Assessment Tool'un dil ve içerik geçerliliğini değerlendirmek amacı ile metadolojik olarak planlandı ve gerçekleştirildi. 
Araştırmanın hasta grubu evrenini; Gata Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Servisinde Haziran 2014-  Aralık 2015 tarihleri arasında kalça kırığı ameliyatı olan hastalar oluşturdu. Araştırmanın eğitim aşamasının evrenini; Gata Haydarpaşa Eğitim Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Servisinde çalışan 20 hemşire oluşturdu. Örneklemini ise; araştırmaya katılmayı kabul eden 18 hemşire oluşturdu. Etik kurul, kurum izni, ölçeğin geçerlik ve güvenirliği için izin gerekli izinler alındı. Veriler Haziran 2014-  Aralık 2015 tarihleri arasında araştırmacı tarafından oluşturulan ''Hasta İzlem Formu'' ve eğitimden sonra hemşirelerin hastayı değerlendirdikleri ,''Günlük Üriner Kateter Değerlendirme Formu (GÜKDF)'' kullanılarak toplandı. Veriler NCSS (Number Cruncher Statistical System) 2007 (Kaysville, Utah, USA) programı ile uygun istatiksel yöntemler kullanılarak değerlendirildi. 
Araştırmada hemşirelerin hastaları değerlendirmede kullandıkları günlük üriner kateter değerlendirme formunun 1. Gün toplam puan ortalamalarının 14,13±3,10 olduğu; hastaların 1.gün, 2.gün ve 3. gün elde edilen GÜKDF toplam puanlarının istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği saptandı (p=0,001; p<0,01). Araştırmada hemşirelere eğitim verilmeden önce hastalarda kateter kalış süresinin 5 ile 30 gün arasında değiştiği ortalamasının 11,06±6,34 medyan değerinin 8,5 gün olduğu; eğitim verildikten sonra kateter kalış süresinin 2 ile 7 gün arasında değiştiği ortalamasının 3,83±0,95 medyan değerinin 4 gün olduğu; hemşirelere eğitim verilmeden önce Kİ-ÜSİ hızının 1000 üriner kateter gününde 18,07 olduğu; eğitim sonrası ise 1000 üriner kateter gününde 8,69 olduğu; eğitimin Kİ-ÜSİ gelişimini binde 9,37 oranın da azalttığı bulundu. Sonuç olarak kalça kırığı ameliyatı olan hastalarda kateter ile ilişkili üriner yol infeksiyonlarının önlenmesinde hemşirelere verilen eğitimin ve eğitimden sonra hemşirelerin hastayı değerlendirdikleri günlük üriner kateter değerlendirme formunun kullanımının kateter kalış süresini ve Kİ-ÜSİ hızını azalttığı sonucuna varıldı.

Abstract:
This quasi-experimental and methodically planned study is made to analyze the effect of the training given to nurses for the prevention of catheter associated urinary  tract infections following hip fracture operations and to evaluate the validity of the language and content of Daily Urinary Catheter Assessment Tool. 
Patient population of the research was made up of the patients who had hip fracture operations between June 2014 - December 2015 in GATA Haydarpaşa Education Hospital Orthopedics and Traumatology Unit. Nurse population of the research was made up of 20 nurses working at GATA Haydarpaşa Education Hospital Orthopedics and Traumatology Unit. Sample of the research was made up of 18 nurses who accepted to participate in the research. Permissions necessary for the validity and reliability of the scale were received. Data was collected from "Patient Tracking Form" which was prepared by the researcher between June 2014 – December 2015 and "Daily Urinary Catheter Assessment Tool" with which nurses evaluated the patients after the training. Data was evaluated with NCSS (Number Cruncher Statistical System) 2007 (Kaysville, Utah, USA) program by using appropriate statistical methods.
In the research, it was determined that the 1st day total point average of the daily urinary catheter evaluation form used by the nurses to evaluate the patients was 14,13±3,10, and that 1st, 2nd and 3rd day total  Daily Urinary Catheter Assessment Tool points of  the patients show statistically significant difference (p=0,001; p<0,01). The shows that before the nurse education, catheter stay for patients varied between 5 to 30 days, average was 11,06±6,34 and median value was 8,5 days and after the education catheter stay varied between 2 to 7 days, average was 3,83±0,95 and median value was 4 days. Before the education, catheter associated urinary tract infection rate was 18,07 out of 1000 urinary catheter days and after the education catheter associated urinary tract infection rate was 8,69 out of 1000 urinary catheter days and that it decreased the catheter associated urinary tract infection rate development of the education by 9,37 per thousand. Consequently, it was determined that the education provided to the nurses for the prevention of catheter associated urinary tract infections in patients who had hip fracture operations and the use of daily urinary catheter assessment tool with which nurses evaluated the patients after education decreased the duration of catheter stay and the catheter associated urinary tract infection rate.