Özel eğitim öğretmenlerinin video model uygulamalarına ilişkin görüşlerinin belirlenmesi
Determining special education teachers opinions on video modeling interventions
Yazar: NESLİHAN KARABACAK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSTAFA KURT
Bursa Uludağ Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Özel Eğitim Ana Bilim Dalı / Zihin Engelliler Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training
Dizin: Anket formu = Questionnaire form ; Videoyla model olma = Video modelling ; Özel eğitim = Special education ; Özel eğitim öğretmenleri = Special education teachers ; Öğretmen görüşleri = Teacher opinions

Özet:
Bu araştırmanın amacı, özel eğitim öğretmenlerinin video model uygulamalarına (VMU) ilişkin görüşlerinin belirlenmesidir. Bu amaç kapsamında özel eğitim öğretmenlerinin sınıflarında kullandıkları VMU'nun özellikleri, VMU'yu kullanmama nedenleri ve özel eğitim öğretmenlerinin betimsel bilgilerine göre VMU'yu kullanmalarına ilişkin görüşlerinin anlamlı farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir. Bu araştırma tarama modelinde desenlenmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye'deki özel eğitim alan mezunu öğretmenleri oluşturmaktadır. Örneklemini ise amaçlı örnekleme yoluyla belirlenmiş 260 özel eğitim alan mezunu öğretmeni oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından geliştirilen internet aracılığıyla uygulanan "Özel Eğitim Öğretmenlerinin Video Modelle Öğretim Uygulamasına İlişkin Görüşlerini Belirlenme" anketi kullanılmıştır. Veriler istatiksel olarak analiz edilmiştir. Frekans ve yüzdelik değerleri hesaplanmıştır. Amaçlar doğrultusunda veri analizinde bağımsız örneklemler t testi ve ANOVA kullanılmıştır.
Araştırmanın sonucuna göre özel eğitim alan mezunu öğretmenlerinin VMU'ya ilişkin görüşlerinin VMU kullanımı ve VMU farkındalığı olmak üzere iki alt boyutta yoğunlaştığı görülmüştür. Özel eğitim öğretmenlerinin VMU'ya ilişkin görüşleri cinsiyet, yaş, öğretmenlik süresi, eğitim düzeyi, hizmet verdikleri eğitim ortamı ve yardımcı teknolojiler ile ders alma değişkenine göre anlamlı farklılık göstermemektedir. VMU ve bilimsel dayanaklı uygulamalar ile ders alma değişkenine göre anlamlı farklılık göstermektedir. Öğretmenlerin VMU'yu en çok kullandıkları yetersizlik grupları arasında OSB ve zihin yetersizliği bulunmaktadır. 
Öğretmenlerin VMU'yu en çok kullandıkları alanlar günlük yaşam becerileri, dil iletişim becerileri ve sosyal becerileridir. Öğretmenler öğretim sundukları video kayıtlarına çoğunlukla internet ortamından ulaşmaktadırlar. Öğretim videolarını kaydetmek için kullandıkları teknolojik cihazlar sırasıyla bilgisayar, telefon ve tablettir. Öğretmenler birebir öğretim düzenlemesi ve grupla öğretim düzenlemesini birlikte kullanmaktadırlar. Öğretimi sunarken en çok kullandıkları cihazlar sırasıyla telefon, dizüstü bilgisayar ve akıllı tahtadır. Öğretmenlerin en çok kullandıkları model türleri sırasıyla akran model ve yetişkin modeldir. Öğretmenler öğretim videolarını farklı öğretim oturumlarında tekrar kullanmaktadırlar.  Özel eğitim öğretmenlerinin derslerinde VMU'yu kullanmama nedenleri arasında teknolojik ekipman eksikliği, video oluşturmak için zaman eksikliği, planlama için zaman eksikliği, eğitim eksikliği, bilgi eksikliği, uygulama için zaman eksikliği, bilgiye ulaşacak kaynak eksikliği olduğu görülmüştür.
Anahtar sözcükler; Anket, öğretmen görüşleri, özel eğitim öğretmeni, tarama modeli, video model uygulamaları

Abstract:
The aim of this research is to determine the opinions of the graduate teachers of special education about video modeling interventions (VMU). Within the scope of this purpose, it was examined whether the special education teachers' views on the use of VMUs according to the characteristics of the VMUs they use in their classrooms and the demographic information of the special education teachers differ significantly. This research was designed in scanning model. The universe of the research consists of teachers who are graduates of special education in Turkey. The sample consists of 260 teachers who graduated from special education, determined by purposeful sampling. As a data collection tool, the questionnaire "Determination of Special Education Teachers' Views on Video Modeling Teaching Practice" developed by the researcher and administered via the internet was used. The data were analyzed statistically. Frequency and percentage values were calculated. For the purposes, independent samples t-test and ANOVA were used in data analysis.
According to the results of the research, it was seen that the opinions of the teachers who received special education about VMU were concentrated in two sub-dimensions: VMU use and VMU awareness. The opinions of special education teachers about VMU do not differ significantly according to gender, age, teaching time, education level, educational environment they serve, assistive technologies and taking lessons. VMU and scientifically based applications differ significantly according to the variable of taking courses. ASD and intellectual disability are among the disability groups in which teachers use VMU the most. The areas where teachers use VMU the most are daily life skills, language communication skills and social skills. Teachers mostly access the video recordings they teach from the internet. The technological devices they use to record instructional videos are computers, phones and tablets, respectively. Teachers use one-to-one teaching arrangement and group teaching arrangement together. The devices they use most while presenting teaching are phones, laptops and smart boards, respectively. The most common types of models used by teachers are peer model, adult model, and self-model, respectively. Teachers reuse instructional videos in different instructional sessions. The reasons why special education teachers do not use VMUs in their lessons were found to be lack of technological equipment, lack of time to create videos, lack of time for planning, lack of training, lack of knowledge, lack of time for practice, lack of resources to access information. 
Key words; Survey, teacher opinions, special education teacher, scanning model, video modeling interventions.