Lise öğrencilerinin ekolojik ayak izi kavramına ilişkin görüşleri: Amasya örneği
Opinions of high school students on the concept of ecological footprint: Amasya example
Yazar: SEMİHA DİZKIRICI
Danışman: PROF. DR. ÜLKÜ ESER ÜNALDI
Gazi Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı / Coğrafya Eğitimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2022
Konu: Coğrafya = Geography
Dizin: Coğrafya = Geography ; Coğrafya eğitimi = Geography education ; Ekolojik ayak izi = Ecological footprint ; Ortaöğretim = Secondary education

Özet:
Yapılan bu araştırmada ortaöğretim öğrencilerinde coğrafya eğitiminin ekolojik ayak izinin
azaltılmasına etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmaya 2021-2022 eğitim ve öğretim 
yılı içerisinde Amasya il merkezinde bulunan ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören 29 
öğrenci katılmıştır. Araştırmada nitel çalışma modelinden yararlanılmıştır. Araştırmanın veri 
toplama sürecinde araştırmacı tarafından uzman görüşü alınarak hazırlanan yarı 
yapılandırılmış görüşme formundan yararlanılmıştır. Bunun yanında ekolojik ayak izi (EAİ)
ölçüm aracı da "http://www.footprintcalculator.org/home/en" sayfasından doldurularak 
katılımcıların ekolojik ayak izi ölçümleri de yapılmıştır. Araştırmanın sonunda öğrencilerden 
ses kayıtları ile elde edilen veriler ilk olarak Word programına aktarılmıştır. Sonrasında
öğrencilerin sorulara ve soruların alt maddelerine verdikleri yanıtlar kategorilere göre 
değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonunda öğrencilerin ekolojik ayak izi konusundaki 
farkındalık düzeylerinin düşük olduğu tespit edilmiştir. Buna karşılık öğrencilerin ekolojik 
ayak izini azaltmaya yönelik bazı davranışları günlük hayatlarında sıklıkla sergiledikleri 
belirlenmiştir. Aynı zamanda öğrencilerin ekolojik ayak izi puanlarının ekolojik ayak izine 
bakış açılarını etkileyen bir unsur olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, ortaöğretim 
öğrencilerinin ekolojik ayak izi farkındalıklarının düşük düzeyde olduğu, bu kapsamda
ekolojik ayak izi farkındalığının arttırılması için bazı önlemler alınması gerektiği 
söylenebilir.

Abstract:
In this study, it was aimed to examine the effect of geography education on reducing the 
ecological footprint of secondary school students. 29 students studying in secondary 
education institutions in Amasya province participated in the research in the 2021-2022 
academic year. The qualitative study model was used in the research. In the data collection 
process of the research, a semi-structured interview form prepared by the researcher by 
taking expert opinion was used. In addition, ecological footprint measurements of the 
participants were also made by filling out the ecological footprint measurement tool on the 
"http://www.footprintcalculator.org/home/en" page. At the end of the research, the data 
obtained from the students with audio recordings were first transferred to the Word program. 
Afterwards, the answers given by the students to the questions and the sub-items of the 
questions were evaluated according to the categories. At the end of the study, it was 
determined that the awareness levels of the students about the ecological footprint were low. 
On the other hand, it has been determined that students frequently exhibit some behaviors in 
their daily lives to reduce their ecological footprint. At the same time, it has been determined 
that the ecological footprint scores of the students are a factor that affects their perspective 
on the ecological footprint. As a result, it can be said that the ecological footprint awareness 
of secondary school students is low, and in this context, some measures should be taken to 
increase ecological footprint awareness.