Kainik asitle indüklenen eksitotoksisite'de gama glutamil sisteinil etil ester'in nörodavranışsal etkileri
Neurobehavioral effects of gamma glutamyl cysteinyl ETHYL ester in cainic acid induced excitotoxicity
Yazar: PETEK BİLİM
Danışman: PROF. DR. AYFER YALÇIN
Ege Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sinir Bilimi Ana Bilim Dalı / Sinirbilim Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2022
Konu: Nöroloji = Neurology ; Psikoloji = Psychology
Dizin: Antioksidanlar = Antioxidants ; Davranış = Behavior ; Eksitotoksisite = Excitotoxicity ; Epilepsi = Epilepsy ; GCEE = GCEE ; Glütatyon = Glutathione ; Kainik asit = Kainic acid ; Nöroproteksiyon = Neuroprotection ; Öğrenme = Learning

Özet:
Epilepsi birçok insanı etkileyen, nöbetlerle ve nörodavranışsal sonuçlarıyla karakterize nörolojik bir bozukluktur. Klinik kullanımı devam etmekte olan antiepileptik ilaçların etkinliğine rağmen hastaların önemli bir kısmı tedaviye dirençli epilepsi nöbetleriyle mücadele etmektedir. Bune ek olarak, epilepsi yaşam kalitesini oldukça düşüren bilişsel gerilemeler ve psikiyatrik bozukluklarla komorbiditedir. Status epileptikus (SE) epilepsinin en uç formu olarak yüksek oranda morbidite ve mortaliteden sorumludur. Bu çalışmada eksitotoksite oluşturan kainik asitin (KA) SE modelinde gama glutamil sisteinil etil esterin (GCEE) antioksidan özelliğiyle yetişkin erkek sıçanların nöbet şiddetleri, öğrenme ve anksiyete düzeyleri, korteks ve hipokampus dokularındaki glutatyon (GSH) seviyeleri ve beyin türevli nörotrofik faktör (BDNF) mRNA ekspresyonu üzerindeki etkileri araştırılmıştır.
Çalışmada Kontrol (n=10), GCEE (n=10), KA (n=10), KA+GCEE (n=10) olmak üzere 4 adet grubun nöbet şiddetleri Racine Skalası'na göre, öğrenme düzeyleri Morris Su Tankı (MWM) deneyi ile, anksiyete düzeyleri Açık Alan Testi (OFT) ve Yükseltilmiş Artı Labirent Testi (EPM) ile değerlendirilmiş, korteks ve hipokampus dokularındaki GSH seviyeleri spektrofotometrik yöntem kullanılarak, BDNF mRNA ekspresyonları ise real-time PCR ile saptanmıştır.
GCEE'nin 10 mg/kg akut dozunun epileptik yetişkin erkek sıçanların nöbet şiddetlerini önemli ölçüde hafiflettiği, hatırlama proseslerindeki bozulmaları anlamlı düzeyde azalttığı, korteks dokusunda GSH seviyesinde anlamlı bir artışı sağladığı tespit edilmiştir. GCEE'nin epileptik sıçanların anksiyete düzeylerinde anlamlı bir etkisi olmadığı, ayrıca hipokampus dokusunda GSH seviyeleri ile korterks ve hipokampus dokularında BDNF mRNA ekspresyonunda ise artışa neden olduğu fakat bu değişimlerin istatistiksel olarak anlamlı olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu bulgular ışığında; GCEE'nin epilepsinin nörodavranışsal sonuçlarına yönelik nöroprotektif bir ajan olarak umut vadettiği düşünülmektedir.

Abstract:
Epilepsy is a neurological disorder that affects many people, characterized by seizures and neurobehavioral consequences. Despite the effectiveness of antiepileptic drugs, which are still in clinical use, majority of patients do not respond to treatment. Furthermore, epilepsy is a comorbidity with cognitive impairment and psychiatric disorders that greatly reduce the quality of life. SE is the most severe form of epilepsy and is responsible for high morbidity and mortality. Here we investigated, seizure severity, learning and anxiety levels, GSH levels in hippocampus and cortex tissues, and BDNF mRNA expression levels the effects on adult male rats with the antioxidant property of GCEE in the SE model of excitotoxic KA were investigated.
There are 4 groups in the study: Control (n=10), GCEE (n=10), KA (n=10), KA+GCEE (n=10). Seizure severity were evaluated according to Racine Scale, learning levels were evaluated via MWM experiment, anxiety levels were evaluated via OFT and EPM, GSH levels in cortex and hippocampus tissues were evaluated by spectrophotometric method and BDNF mRNA levels were determined by real-time PCR.
This study revealed that 10 mg/kg acute dose of GCEE significantly alleviated seizure severity, significantly reduced learning impairments and provided a significant increase cortex tissue's level of GSH in epileptic adult male rats. Additionally, GCEE was not found to have a significant effect on the anxiety levels of epileptic rats. Also, GCEE increased the expression levels of GSH in hippocampus and BDNF mRNA expression in cortex and hippocampus tissues. However, these effects are not statistically significant.
Ultimately, GCEE may be a neuroprotective agent for the neurobehavioral consequences of epilepsy.