Arap İsrail savaşları (1948-1973) ve Orta Doğu'ya etkileri
Arab-İsrael wars (1948-1973) and their effect on Middle East.
Yazar: İSMAİL LEVENT ATMACA
Danışman: DOÇ. DR. İRFAN KAYA ÜLGER
Kocaeli Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Bölümü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Siyasi Tarih Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Tarih = History ; Uluslararası İlişkiler = International Relations
Dizin: Arap-İsrail çatışması = Arabian-İsrael conflict ; Filistin-İsrail sorunu = Palestine-Israeli conflict ; İsrail = Israel

Özet:
Bu çalışmamızda, Ortadoğu'nun alt üst olma sürecinin başlangıç noktası 1948'de İsrail devletinin kurulması, ardından başlayan Arap-İsrail savaşlarının Ortadoğu'ya etkileri ve bölgedeki ülkelerin durumu incelenmiştir. Ortadoğu, 19'uncu yüzyıldan başlayarak 21'inci yüzyıla sorunların neredeyse tamamının değişmeden aktırıldığı nadir bölgelerden birisidir.Filistin Meselesi, Osmanlı İmparatorluğunun Balkanlarda olduğu gibi, Orta Doğu'daki yerinin, hala istikrarlı bir şekilde doldurulamamış olmasıdır. Filistin meselesi, Türk'ün Orta Doğu'dan çekilmesiyle bıraktığı boşluğun yarattığı ve günümüze kadar ulaşan sarsıntıların parçasıdır.Dünya üzerinde uluslararası strateji politikaları açısından değerlendirildiğinde oldukça önemli bir coğrafyaya sahip olan Ortadoğu, çeşitli güç odaklarının bölge üzerinde kendi hâkimiyetlerini tesis etmek için uzun yıllardan beri verdikleri mücadelenin vazgeçilmez alanı olmuştur. Bölge, aynı zamanda uluslararası stratejiler ve ekonomik değerler açısından sahip olduğu olanaklar sebebiyle birtakım ideolojik gerekçelere dayandırılarak çatışmaların hiçbir zaman bitmediği ?hatta kasten bitirilmediği? bir bölge olmaktan kurtulamamıştır. O halde zaman zaman sahnedeki oyuncuların değiştiği ama rollerin hiç değişmediği ve savaşın süreklilik arz ettiği bu bölge neresidir ve neden bu kadar önemlidir?İsrail'in kuruluşundan 1973 yılına kadar Orta Doğu'daki aktörlerin Arap Orta Doğusuna karşı izlediği politikayı, Orta Doğu kaderinin yazgısı olarak Arap-İsrail savaşlarının neleri getirip neleri götürdüğünü, tarihi ve siyasal amaçlarını, askeri taktik ve strateji savaşlarını, petrolün silah olarak çıkışının etkilerini, Batılı güçlü devletlerin siyasal oyunlarını, antlaşmaları, krizleri, çıkarılan dersleri ve arkasındaki gerçekleri anlatmaya çalıştık.İsrail-Filistin çatışmalarının tarihsel gelişimi kapsamlı bir şekilde araştırılmıştır. Orta Doğu'da meydana getirdiği muhtemel etkilerin değerlendirildiği bu çalışmada, Tarih boyunca Filistin topraklarının uğramış olduğu işgaller ve İsrailoğullarının bölgeye yerleşmeleri, Yahudilerin devlet oluşturmak için teşebbüsleri ve İsrail devletinin ilânı sırasındaki çatışmalar, İsrail devletinin kurulmasına Arapların göstermiş olduğu tepkiler değerlendirilmiştir. Arap-İsrail savaşlarında, bölgedeki aktörlerin stratejileri, politikaları, bunların sonucunda oluşan bölgesel birliktelikler ve sonuçları ele alınarak incelenmiştir.

Abstract:
This study aims to analyse foundation of state of Israel in 1948, which is the starting point of the corruption period of Middle East, the effect of Arab-Israel wars on Middle East is one of the unique regions where the problems remained unchanged from the 19. century to the 21. century.The concern of Palestine is that the land left by the Otoman Empire in Middle East has not still been fullfilled consistently as it has not been fullfilled in Balkans. The emptiness left by the Turks abondoning Middle East and the to-date effects are one of the parts of Paletsine concern.Middle East, which has a quite essential geography from the aspect of ınternational strategy politics in the world, has been an indispensable area of struggle of the various powers that aim to faund their own sovereignty on the land. Middle East has also been a land where the battle has never ended, an deven has not been ended ?on purpose? for ideological reasons as it has many international strategies and economic values. As a reason, where is this land where the actors change in time while the roles never change and why is this land so important?In this study, the politics followed by the actors in Middle East againts Arap Middle East from the foundation of Israel to 1973, the advantages and disadvantages of Arab-Israel wars as being the destiny of Middle East; The historical and political goals; military, tactical and strategical wars; the effects of patrol on the land; the political tricks of powerful western countries, their agreements, crisises, the results gained and the realities behind are examined.The historical process of Israel- Palestine struggles and their probable effects on Middle East are analysed in detail, in addition to this, the occupations to the Palestina territory during the history, the setting of Israeli to the region, the attempts of Jews to found their own country and the struggles faced during the foundation of Israel, Arab-Israel wars, the strategies and politics of the actors on the land and the regional cooperations and their results are also examined.