hakansabunis/tr-academic-research-agent-index huggingface dataset:
Singlet O2 oluşturabilecek yüksek fotoaktiviteye sahip perilendiimidlerin sentezi
Synthesis of highly photoactive perylene diimides generating singlet O2
Yazar: ŞEVKİ KIZILOK
Danışman: ÖĞR. GÖR. HALUK DİNÇALP
Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Bölümü / Kimya Ana Bilim Dalı / Organik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Kimya = Chemistry

Özet:
Bu çalışmada, kanser hücrelerinin fotodinamik terapi yöntemiyle yok edilmesinde kullanılmak üzere; yüksek derecede ışık toplayabilen, yüksek singlet oksijen kuantum verimine sahip, organizmaya uyumluluk gösteren yeni fotosensörlerin tasarlanıp sentezlenmesi amaçlanmaktadır. Moleküler yapılar tasarlanırken, literatürde önceden fotodinamik reaktif olarak kullanılan ana yapılar esas alınmış ve bunlar üzerinde ihtiyaca göre yeni model tasarlanmasına gidilmiştir. Fotodinamik reaktif olabilme özelliği kanıtlanan perilen diimid yapılarının uygun türevlerinin hazırlanması ile yüksek verimde singlet oksijen üretebilecek ürünler elde edilmiştir.

Abstract:
The aim of this work is to synthesis of new photosensitizers that will be used in photodynamic therapy to destroy cancer cells. These photosensitizers have to show high degree of light absorption, and possess high singlet oxygene quantum yields, and also show good suitibilty of living organizms. While the planning of synthetic routes to molecular structures, fundamental models that will be given in the literature take into consideration. According to necessity, these fundamental models are based on the planning of synthetic routes to new models. Products which are thought to produce high quantum yields of singlet oxygen are obtained by preparing from the suitable perylene diimides. It is proved data given in the literature that these perylene diimides can be used as photodynamic agent.
Hipertansiyon ile ACE2 gen polimorfizmi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Searching for the relationship between ACE2 gene polimorphism and hypertansion
Yazar: SAMET TÜREL
Danışman: YRD. DOÇ. DR. F. SIRRI ÇAM
Celal Bayar Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Tıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Genetik = Genetics ; Tıbbi Biyoloji = Medical Biology

Özet:
Hipertansiyon kardiyovasküler hastalıklarda rol oynayan en önemli risk faktörlerinden birisidir. Renin angiotensin sistemi (RAS), kardiyovasküler ve renal fonksiyonların merkezi bir düzenleyicisi olup, birçok kalp böbrek hastalığında anahtar rol oynar. RAS'ın, kardiyovasküler ve renal fonksiyonlarda ve hastalık durumlarında önemli bir rol oynadığı ve düşünüldüğünden çok daha karmaşık bir sistem olduğu ortaya çıkmıştır. X kromozomu üzerinde lokalize olan ve Anjiotensin Dönüştürücü Enzim (ACE) ile homolog olan yeni bulunan ACE2'nin RAS'ı negatif şekilde düzenlediği görülmektedir. ACE2, Ang I ve Ang II yi inaktif Ang1-9 ve Ang1-7 ye bölmektedir. Yapılan genetik araştırmalar sonucunda ACE2 geninde hipertansiyonla ilişkilendirilmiş 4 farklı ten nükleoit polimorfizm bölgesi tanımlanmıştır. Bunlar; intron 1 deki 1075 bölgesinde A?G, intron 3 deki 8790 bölgesinde G?A, intron 11 deki 28330 C?G ve intron 16 daki 36787 bölgesinde G?C polimorfimleridir. Bu çalışmada, ACE2 gen polimorfizmi ile hipertansiyon arasında bir ilişkinin olup olmadığını araştırmak amaçlanmıştır. Çalışmaya dahil edilen 158 primer hipertansiyon hastası birey ile 163 normal kan basıncına sahip bireyde ACE2 genindeki intron 1 A?G (nt 1075) ve int 3 G?A (nt 8790) polimorfizmleri analiz edilmiştir.

Abstract:
Hypertension is one of the most important risk factors in cardiovascular diseases. Renin angiotensin system (RAS) is a central organizer of the cardiovascular and renal functions and it plays a key role in many cardio renal diseases. It?s arised that RAS plays an important role in cardiovascular and renal functions and in ilness conditions and it?s a more complicated system than it?s thouht. It?s seen that new found ACE2 which is homologous with ACE, localized on X chromosome, orders RAS in a negative way. ACE 2 separates AngI and Ang II to inactive Ang1-9 and Ang1-7. As a result of the genetical researches ACE2 is associated with hypertension and 4 different nucleotide polymorphism regions are defined. These are, A?G in the 1075 region of intron 1, G?A in the 8790 region of intron 3, C?G in the 28330 region of intron 11, G?C in the 36787 region of intron 16.In this study it will be aimed to determine whether ACE2 gene polymorphism and hypertension have a relationship or not. Also, the aim is to show A?G (nt 1075) and int 3 G?A (nt 8790) polymorphisms existance on the ACE2 gene in 158 individuals with primer hypertension and 163 individuals with normal blood pressure.
Kulalı Nüzûlî divanında tasavvuf
Mystism in the divan of Kulali Nüzûlî
Yazar: OĞUZ ERDOĞAN
Danışman: DOÇ. DR. KENAN ERDOĞAN
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Türk Halk Bilimi (Folklor) Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature
Dizin: Din = Religion ; Divan edebiyatı = Divan literature ; Mutasavvıf = Theosofistical ; Nüzuli = Nüzuli ; Tarikatlar = Religious orders ; Tasavvuf = Mystic ; Türk tasavvuf edebiyatı = Turkish mysticism literature ; Şairler = Poets ; Şiir = Poem

Özet:
Yaptığımız bu çalışma, Yunus takipçisi mutasavvıf bir Halvetî şair olan Kulalı Mustafa Nüzûlî'nin divanındaki dinî tasavvufî unsurların incelenmesi üzerinedir.Çalışma esnasında iki parçadan oluşmuş divan önce okunup irdelenmiştir. Çeşitli lügat ve kaynaklardan yararlanılmış ve çalışmanın ortaya konmasında doğrudan ve dolaylı olarak bilgi aktarımları yapılmıştır.Çalışmanın ?Giriş? bölümünde kısaca Nüzûlî'nin hayatı, divanı ve şiir anlayışı üzerinde durulmuştur. Bu bölümde Nüzûlî'nin doğumu ve doğduğu yer; tarikatı ve tarikat silsilesi hakkında bilgi verilmiş; şiirlerinin muhteva ve şekil bakımından kısa değerlendirilmesi yapılmıştır.Daha sonra Doç. Dr. Kenan Erdoğan'ın, eserin dört nüshasından yararlanarak yayınlamış olduğu Kulalı Mustafa Nüzûlî Divanı(Manisa 2004) esas alınarak divandaki dini ve tasavvufi unsurlar belli bir düzen içinde işlenmiştir. Söz konusu dinî ve tasavvufî unsurlar incelenirken özellikle metot bakımından, daha önceden çeşitli araştırmacılar tarafından yapılmış divan incelemelerinden faydalanılmıştırTasavvufî kavramlar incelenirken tarikat ile ilgili unsurlar ayrı bir baslık altında toplanmıştır. Ayrıca divanda gecen bazı mutasavvıf şahsiyetler hakkında kısa bilgi verilmiştir.Çalışmanın son bölümünde ise Kaynakça'ya yer verilmiştir. Söz konusu kaynakçada doğrudan ya da dolaylı olarak yararlanılan Kaynaklar alfabetik olarak sıralanmıştır.

Abstract:
This study is related with the islamic mysticisim component of Kulalı Mustafa Nüzûlî collected poems.The collected poems (divan)that are two part areread and scrutinized.During the study, we studied with lots of book and dictionary to get information.Then we used them direcly and indirecly to put forward the study.In the introduction part, Nüzûlî life, style of poem are started and the birt of Nüzûlî ,the place he born,his relative are informed ,the contents and forms of his poems are criticized.Than Kenan ERDOĞAN?s book that is written by making use of Nüzûlî?s three copies of book is taken basic and religious and sufic components are worked in definite order.While searcing those components we benefit from some studies that are done by the researchers .Especially we used the methods created.While searcing the mystic consepts the elements of dervish order are collected under the different little furthermore ,lives of importent people who are mentioned above are given.In the last part of the study bibliograpy is given.Biliograpy inquestion written systematicly.
Bosna Hersek Savaşı ve TSK'nin barışı destekleme harekatındaki rolü
War of Bosnia and Herzegovina, Turkish armed forces role during peace keeping operation
Yazar: SERTAÇ ÖZPIÇAK
Danışman: YRD. DOÇ. DR. ŞAYAN ULUSAN
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Tarih Ana Bilim Dalı / Cumhuriyet Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Tarih = History
Dizin: Barış harekatı = Peace operation ; Bosna-Hersek = Bosnia-Herzegovina ; Türk Silahlı Kuvvetleri = Turkish Military Forces ; Uluslararası örgütler = International organizations ; İç savaş = Civil war

Özet:
Çalışmanın temel amacı, Bosna Hersek'te 1990'lı yılların başında cereyan etmiş olan savaşın sebep ? sonuç ilişkisi içinde incelenmesiyle beraber, savaş esnası ve sonrasında Türkiye Cumhuriyeti'nin izlediği dış politika kapsamında, TSK'nin Barışı Destekleme Harekâtı kapsamında, icra ettiği uygulamaların incelenmesidir.Yapılan çalışmanın ilk bölümünde ?Boşnakların Kimliği? ile Bosna Hersek olarak adlandırılan toprakların tarihi süreç içinde incelenmesi yapılmıştır. Birinci bölümde 1941 yılından 1991 yılına kadar süren ve Yugoslavya'nın parçalanmasına yol açtığı değerlendirilen etkenler incelenirken, savaşın gelişimi ve Dayton Barış Antlaşması süreci de irdelenmiştir. Yine aynı bölümde, Uluslararası Örgütlerin savaşa müdahaleleri gözler önüne serilmeye çalışılmıştır. Savaş ve savaş sonrası dönemde Türkiye Cumhuriyeti'nin Bosna Hersek ve diğer devletler ile Uluslararası Örgütlerle olan ilişkilerine ise çalışmanın ikinci bölümünde yer verilmiştir.Son bölümde ise Barışı Destekleme Harekâtı'nın tanımı ve özellikleri anlatılırken, TSK'nin yurt dışı görevlerinin yasal dayanakları ile Türk Birliğinin Bosna-Hersek'e gönderilme süreci incelenmiştir. Müteakiben de TSK'nin Bosna-Hersek'te Barışı Destekleme Harekâtı'na katkıları anlatılmıştır. Son bölümde ise varılan sonuç ortaya konmuştur.

Abstract:
The main purpose of this study is to analyze the war at the beginning of 1990s in Bosnia and Herzegovina from a cause and effect perspective and to look into the implementations conducted by Turkish Republic with respect to her foreign policy and Turkish Armed Forces Peace Support Operations.First part of the study includes an inquiry of ?Bosnian Identity? and the land called Bosnia and Herzegovina in the historical process. In this part the author studies the reasons that are believed to have led to the division of Yugoslavia from 1941 to 1991, the progression of war and the Dayton Peace Treaty. This part also represents the relationships between Turkish Republic and Bosnia and Herzegovina, other countries and the international organizations during and after wartime in the second part of the study.Last part is devoted to the description of a Peace Support Operation, the legal foundation of Turkish Armed Forces` missions abroad, the process of sending Turkish Troops to Bosnia and Herzegovina and their contributions. The reached conclusion is presented in the last part of the study.
18. yüzyıl kasidelerinde medhiye
Encomium in odes of 18th century
Yazar: GÜLNİHAL PERK
Danışman: PROF. DR. MAHMUT KAPLAN
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Medhiye, Divan Edebiyatı'nda devlet adamlarını övmek için yazılan bir nazım şeklidir. Şairler, genellikle devlet adamlarını çeşitli yönlerden överler. Bunlar; kahramanlık, cömertlik, adalet ve güzel ahlak gibi konulardır.Her şair, onların farklı yönlerini ortaya çıkarmıştır. Bazıları cömertliği överken, bazıları da kahramanlık yönünü över. Şairler bunu yaparken abartıya, mübalağaya yer verirler.Bu çalışmamızda, şairlerin padişahları ve sadrazamları nasıl övdüklerini tespit ettik ve övgü kalıplarını ortaya koyduk. Bu durum o dönem Osmanlı imparatorluğunun durumunu ortaya koyar.Sonuç olarak, medhiye Divan Edebiyatı'nda küçümsenmeyecek kadar önemli bir yere sahiptir.

Abstract:
Eulogy, is written to praise statesman in the literature of Divan. The poets are extol the statesmans various ways. All this are; heroism, generosity, justice and characteristic.Each poets,put forward their varied qualities. Some of them praise generosity, some of them praise heroism. The poets are exaggerate when writting their poems.İn this examine; we determine how the poets are praise sovereigns and grand viziers. This case shows us once upon a time, Ottoman Empire.İn result, eulogy is a important for the literature of Divan.
Osmanlı basınında 1877-1878 Osmanlı-Rus Harbi (93 Harbi)
1877-1878 Ottoman-Russo war in Ottoman press (93 War)
Yazar: SEDAT BAĞIRGAN
Danışman: DOÇ. DR. KEZBAN ACAR
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Tarih Bölümü / Tarih Ana Bilim Dalı / Yakınçağ Tarihi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Gazetecilik = Journalism ; Tarih = History
Dizin: 15-19. yüzyıl = 15th-19th century ; Abdülhamid II = Abdülhamid II ; Babıali = Babıali ; Meşrutiyet I = Constitutional Monarcy I ; Sabah gazetesi = Sabah newspaper ; Vakit gazetesi = Vakit newspaper ; Zaman gazetesi = Zaman newspaper

Özet:
1853?1856 Kırım Savaşı'nda yalnız kalan Rusya, özellikle İngiltere ve Fransa desteğini alan Osmanlı Devleti tarafından mağlup edildi. Rusya, bu savaşta aldığı yenilgiyi özellikle 1870'lerden itibaren aktif bir Balkan siyaseti izleyerek telafi etmeye çalıştı. Nisan 1877'de patlak veren Osmanlı Rus Savaşı, nam-ı diğer 93 Harbi, Osmanlı'nın Balkanlardaki politikası ve burada ortaya çıkan sosyal, ekonomik, politik ve kültürel gelişmeler kadar Rusya'nın Balkan politikasının da bir sonucuydu.Bu tez, bahsi geçen savaş öncesinde patlak veren ve Rusya ile savaşa kadar giden Balkan krizine, ardından başlayan 93 Harbinin nedenlerine, gelişmesine ve sonuçlarına Osmanlı basınının gözüyle bakar ve Osmanlı gazetelerinin savaş öncesinde, sırasında ve sonrasındaki gelişmelere yaklaşımını analitik bir bakış açısıyla değerlendirir.

Abstract:
At the Crimean War, Russia was defeated by the Ottoman Empire and European its supporters, France and England. It tried to reverse this defeat by pursuing an active policy in the Balkans especially beginning in the 1870s. The Ottoman-Russian War that broke out in April 1877 was a result of Russia?s Balkan policy as much it was of Ottoman policies in the peninsula, social, economical, political and cultural changes there.This thesis looks not only at the Balkan crisis but also at the war that it led to. More importantly it analyzes how Ottoman press approached the war, the reasons for it and its results. Related to this it also presents censorship policies of the government that played an important role in expression of thoughts and news on the war.
Gediz Nehri Aşağı Gediz Havzası'ndan alınan su ve sediment örneklerinde bazı kirlilik parametrelerinin incelenmesi
Investigation of some pollution parameters ın water and sediment samples collected from the Lower Gediz River Basin
Yazar: ÖZGE ÖNER
Danışman: PROF. DR. ALİ ÇELİK
Celal Bayar Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Kimya Bölümü / Kimya Ana Bilim Dalı / Analitik Kimya Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Kimya = Chemistry
Dizin: Alevli atomik soğurma spektrometresi = Flame atomic absorption spectrometry ; Atık su = Waste water ; Ağır metal kirliliği = Heavy metal pollution ; Gediz Nehri = Gediz River ; Çökeller = Sediments

Özet:
Ege Bölgesinin Büyük Menderesten sonra ikinci büyük akarsuyu olan Gediz Nehri, bölgedeki sanayi kuruluşları, evsel atıklar ya da tarımsal alanlardan gelen tarım ilaçları ve suni gübrelerle kirlenme tehdidi altındadır.Su ve sedimentlerde bulunabilecek her türlü madde kullanım amacına göre belirli bir konsantrasyonun üzerinde sağlık için zararlıdır. Eser miktarda bile sakıncalı olabilen bu maddeler arasında en önemli gurubu Ağır Metaller oluşturur. Bu nedenle çalışmamızda Gediz Nehri ve buna karışan bazı kirlilik kaynağı olarak belirlenen 5 ayrı noktada bazı fiziksel parametrelerle buradan alınan su ve sediment numunelerinde Atomik Absorpsiyon Spektrofotometresi kullanılarak bazı ağır metal derişimleri ölçülmüştür. Çalışılan dönem ve istasyonlarda sonuçlar Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği Su Kalite kriterleri ile karşılaştırıldığında Gediz Nehir suyunun IV. sınıf su kalitesinde olduğu tespit edilmiştir.

Abstract:
The River Gediz, which is the second greatest river after the River Menderes of Egean Region, is under threat of pollution caused by institutions of region, domestic waste, agricultural medicine and artificial fertilizer.Any kind matter which may exist in water than definite concentration according to its usage goal is dangerous for health. Heavy metals constitute the most important group among these matters which can be inconvenient even trace amounts in water. For this reason in our study, the physical parameters of the samples which were taken from five stations at River Gediz were measured by water and sediment quality checker and the heavy metal constitute were determined by atomic absorption spectrophotometer. The result were analyzed according to Water Pollution Control Regulations.
Ferdi Abdullah Efendi ve Divanı
Divan of Ferdi Abdullah
Yazar: NURAY MEMİŞ
Danışman: DOÇ. DR. KENAN ERDOĞAN
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Bu çalışma ile Ferdi Abdullah Efendi Divanı'nın Süleymaniye ve İzmir nüshalarını karşılaştırmak suretiyle edisyon kritikli metninin oluşturulması amaçlanmıştır. Bu çerçevede Ferdi'nin hayatı ve edebi kişiliği ortaya konulmuştur.Abdullah Ferdi Efendi 19. yüzyılda yaşamış bir şairdir. Manisa'ya bağlı Kasaba/Turgutlu'da doğmuştur. Doğum tarihi bilinmemektedir. İlim tahsilini İstanbul'da tamamladıktan sonra Kasaba müftülüğüne tayin edilmiştir. Bu görevinin ardından tekrar İstanbul'a dönmüş, orda h. 1275/m. 1857'de vefat etmiştir.Tez çalışmamız üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde şairin hayatı, edebi kişiliği ve eserleri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde divandaki şiirler şekil ve muhteva yönünden incelenmiş ve metin teşkilinde kullanılan nüshalar karşılaştırılmıştır. Son bölümde ise iki nüsha karşılaştırılmak suretiyle tenkitli metin hazırlanmıştır. Ayrıca üçüncü bölümün sonunda sözlük ve çalışmamızdan çıkardığımız sonuç yer almaktadır.Anahtar Kelimeler: Ferdi Abdullah Efendi, Divan, Kasaba, tenkitli metin

Abstract:
In this thesis, we aimed at reconstructing the Divan of Ferdi Abdullah Efendi by comparing the copy of Süleymaniye Library with the copy of İzmir library with an edition critque technic. By doing this, the life and literary characteristic of Ferdi Efendi has been set fort.Abdullah Ferdi Efendi is a poet living in 19th century. He was born in Kasaba/Turgutlu of Manisa. His date of birth is not known by researchers. After earning his education in İstanbul, he was appointed to Kasaba as a head imam of the town. After serving for a while as a müfti in Kasaba, he returned to İstanbul and died there in 1857.Our thesis consits of three chapters. In the first chapter, an information about the life, literary particularity and works of the poet has been given. In the second chapter, poems taking place in Divan have been examined from the perspective of their structure and contents, and the copies of the divan have been compared. In the final chapter, the text with an edition critique technic has been reconstructed. In this final chapter, a result has been put forward and a glossary has been presented.Key Words: Ferdi Abdullah Efendi, Divan, Kasaba, edition critique technic
2005 yılı ilköğretim 6. sınıf matematik dersi programının değerlendirilmesi üzerine bir çalışma
A study on the assesment of the 2005 6th grade Turkish mathematics curricula
Yazar: SEHER (GÜLEŞ) DAĞLAR
Danışman: YRD. DOÇ. AHMET DELİL
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / İlköğretim Bölümü / Sınıf Öğretmenliği Ana Bilim Dalı / Sınıf Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Eğitim ve Öğretim = Education and Training

Özet:
Bu araştırmanın temel amacı, 2006?2007 eğitim-öğretim yılında uygulamaya konan ilköğretim 6. sınıf matematik dersi öğretim programının öğrenci ve öğretmen görüşleri doğrultusunda değerlendirmesini yapmaktır. Bu amaçla nitel ve nicel ölçme araçları kullanılmış ve bu araçlardan elde edilen bulgular incelenmiştir.Araştırma kapsamında Manisa ili Demirci ilçesinde bulunan ilköğretim okullarında görev yapan 14 matematik öğretmeninin ve 560 ilköğretim 6. sınıf öğrencisinin görüşü alınmıştır.Sonuç olarak, öğrenciler programı =3,94/5 ortalama ile yeterli kabul edilebilecek bir düzeyde değerlendirmişlerdir. Öğretmenler ise program ile ilgili görüşlerini belirtmişlerdir. Bu tezde, öğretmenlerin görüşleri ayrıntılı olarak ele alınmıştır.

Abstract:
The main purpose of this study is to asses the 6th grade new Turkish curricula according to the teachers and students perspectives executed in 2006-2007 education year. For this purpose, qualitative and quantitative research methods had been used in order to examine the findings.A questionnaire had been adapted to 560 students of 6th grade and also 14 teachers were asked to give their views on the new curricula in primary schools of Demirci in Manisa.The arithmetic mean of students? questionnaire evaluated as =3,94/5. Also teachers? opinions on the new curricula were examined in detail.
Yayaköylü Ahmed Reşid Efendi´nin Şerh-i Nuhbe-i Vehbi adlı eseri (inceleme-metin)s.222-446
Şerh-i Nuhbe-i Vehbi which was writtin by Yayaköylü Ahmed Reşid Efendi with the name of book (survey-text) p. 222-446
Yazar: DURSUN GÖRMEZ
Danışman: PROF. DR. ADEM CEYHAN
Celal Bayar Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Türk Edebiyatı Bölümü / Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı / Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2008
Konu: Türk Dili ve Edebiyatı = Turkish Language and Literature

Özet:
Dil öğreniminde görsel, işitsel ve basılı materyallerden yararlanılır. Bu basılı materyaller içinde sözlükler önemli bir yer tutar. Klasik Türk Edebiyatı'nda mensur sözlükler yanında otuza yakın manzum sözlüğün de yazıldığı tespit ettik. Bu tür sözlükler, çocuklara hem aruz tekniğini hem de Arapça, Farsça kelimelerin Türkçe karşılıklarını öğretmek amacıyla yazılmıştır. Manzum sözlükleri ezberlemenin insanı zeki kılacağı; hatta müelliflerin kendi çocuklarına bile ezberlettikleri tespit edilmiştir. İşte çeşitli dönemlerde yazılmış bu tür manzum sözlüklerin okuyucular tarafından gramer, yazıldığı dönemin siyasi, sosyal, tarihsel boyutu ve şairin entelektüel birikimi yönünden daha iyi anlaşılabilmesi için üzerinde çok sayıda şerh yazılmıştır. Yayaköylü Ahmed Reşid Efendi'nin Şerh-i Nuòbe-i Vehbî adlı eseri de Sünbülzâde Vehbî'nin Nuhbe-i Vehbî adlı manzûm sözlüğünü yukarıda saydığımız yönlerden ele alarak okuyucuya sunduğu bir şerh çalışmasıdır.Anahtar Kelimeler: Sözlük, manzum sözlük, şerh, Şerh-i Nuhbe-i Vehbî,

Abstract:
In language education are benefited from visual, auditory and printed materials. Dictionaries are occupy an important place in these printed materials. We determine that, there are nearly thirty poem dictionaries in fact that writing dictionaries, in Classical Turkısh Literature. These type of dictionaries were written by the aim of learning Turkısh meaning of Arabic and Persian words by children. To memorizing poems dictionaries make people more intelligent and in fact muellif?s memorized these dictionaries to their children are determined. To well understanding by reader there were written different kind of commentaries which include political, social and historical dimensions accumulations. Şerh-i Nuhbe-i Vehbî which was written by Yayaköylü Ahmed Reşid Efendi and Nuòbe-i Vehbî which was written by Sünbülzâde Vehbî are presented above qualifications to reader.Key words: Dictionary, poet dictionary, commentary, Şerh-i Nuhbe-i Vehbî