Erişkin göçebe mevsimlik tarım işçilerinin yaşam kalitesi düzeyi ve etkileyen faktörler
Qualıty of lıfe and related factors ın adult mıgratory seasonal farmworkers
Yazar: SEHER KUTLU
Danışman: YRD. DOÇ. DR. İBRAHİM KORUK
Harran Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Halk Sağlığı = Public Health
Dizin: Mevsimlik işçiler = Seasonal workers ; Tarım işçileri = Agricultural workers ; Yaşam kalitesi = Quality of life ; Yetişkinler = Adults ; İşçiler = Workers

Özet:
Bu araştırmada, göçebe mevsimlik tarım işçisi erişkinlerde yaşam kalitesi düzeyini ve etkileyen faktörleri ortaya koymak amaçlanmıştır.Bu çalışma; göçebe mevsimlik tarım işçisi erişkinlerde yaşam kalitesi düzeyini ve etkileyen faktörleri belirleyen kesitsel araştırma ve göçebe mevsimlik tarım işçileri ile köyde yaşayan çiftçiler/tarım işçileri ve tarım işçisi olmayanların karşılaştırıldığı tanımlayıcı araştırma bölümlerinden oluşmaktadır. Araştırmanın evrenini, Şanlıurfa kent merkezindeki sağlık ocaklarından Kısas Sağlık Ocağı, Konuklu Sağlık Ocağı, Uğurlu Sağlık Ocağı ve Ertuğrul Gazi Sağlık Ocağı'na bağlı tarım alanlarında çalışan 25- 60 yaş arası erişkinler oluşturmaktadır. Eylül 2010-Ekim 2010 tarihleri arasında 300 yetişkine ulaşılması planlanmış ve tümüne ulaşılmıştır.Araştırmada yaşam kalitesini ölçmek için WHOQOL BREF TR ölçeği, ruhsal durum taramak için Genel Sağlık Anketi ve sosyo demografik değişkenleri belirlemek için de yapılandırılmış anket kullanılacaktır. Verilerin değerlendirilmesi Ki Kare Testi, Mann Whitney U Testi, Kruskal-Wallis Testi ve lojistik regresyon analizi kullanılarak yapılmıştır.Göçebe mevsimlik tarım işçilerinin % 58.0'ı kadın, %60.0'ı okuryazar değil ve yaş ortalaması 34.73±9.89'dur.Göçebe mevsimlik tarım işçilerinde bedensel, ruhsal ve ulusal çevresel alanların puan ortalamaları diğer iki gruptan, sosyal alan puanı tarım işçisi olmayanlardan daha düşük bulunmuştur(p<0.05). Göçebe mevsimlik tarım işçilerinin GSA puan ortalaması diğer iki gruptan daha yüksektir.Göçebe mevsimlik tarım işçilerinin; bedensel alan, ruhsal alan, sosyal alan, ulusal çevresel alan yaşam kalitesi puan ortalaması sırası ile 13.43±3.13, 11.48±2.99, 14.04±3.26, 10.30±2.51'dür. Genel Sağlık Anketi puan ortalaması 4.8±3.1 bulunmuştur.Göçebe Mevsimlik Tarım İşçilerinde, bedensel alanı, kadın cinsiyette olmak 2.09 kat, hasta olmak 10.43 kat, yaş artışı 1.05 kat ve genel sağlık anketi puanı ?2 olması 4.72 kat,Ruhsal alanı, hasta olmak 4.69 kat ve genel sağlık anketi puanı?2 olması 6.44 kat,Sosyal alanı, tarlada kalma süresinin uzaması 1.08 kat ve genel sağlık anketi puanı?2 olması 2.33 kat,Ulusal çevresel alanını hasta olmak 2.89 kat ve genel sağlık anketi puanı?2 olması 3.31 kat olumsuz etkilemektedir (p<0.05).Göçebe mevsimlik tarım işçilerinin, yaşam kalitelerini artırmak için temel sağlık hizmetlerine ulaşmaları sağlanmalı, barınma ve çalışma koşullarını iyileştirmek için yasal düzenlemelerin uygulanması sağlanmalıdır. Öğrenim seviyelerini yükseltmek için en az temel eğitim almaları sağlanmalı özellikle kadınlar ve kız çocukların eğitimi ve okullaşma düzeyini arttırmak için tüm olanaklar kullanılmalıdır.Anahtar kelimeler: Göçebe mevsimlik tarım işçisi, erişkin, yaşam kalitesi, WHOQOL- BREF.

Abstract:
The main objective of this study is to reveal the level of life quality of adult migratory seasonal farmworkers and to determine the factors that affect this level.In this cross sectional study involves the research that determines the level and the main factors that influence this level of life quality of adult migratory seasonal farmworkers and also it includes the comparison between the migratory seasonal farmworkers and settled farmworkers and settled non-farmworkers. The seasonal farmworker adults between 25-60 ages who work in agricultural areas depending on Kısas, Konuklu, Uğurlu and Ertuğrul Gazi Health Centers within the health centers in Şanlıurfa city center constitute the universe of research. The study reached a sample size of 300 adults between September 2010 and October 2010.In the study, the WHOQOL BREF TR scale was used to measure the level of of life quality, while the General Health Questionnaire (GHQ) was used to determine the general psychological situation. Also to identify the socio-demographic characteristics, the structured survey was used. The evaluation of data has been done by using Chi Square Test, Mann Whitney U Test, Kruskal-Wallis Test and logistic regression analysis.From all these results, it is observed that % 58.0 of migratory seasonal farmworkers are women and % 60.0 of migratory seasonal farmworkers are not literate. In general, the average age is 34.73±9.89.The results shows that for the migratory seasonal farmworkers, the average of the physical, psychological and national environment are two points less than settled farmworkers and settled non-farmworkers. Moreover, for the migratory seasonal farmworkers, the social area score is only less than settled non-farmworkers (p<0.05). The mean scores of GHQ for migratory seasonal farmworker are higher than the other two groups.For the migratory seasonal farmworkers, the mean scores of physical, social, national and enviromental areas were ordered as follows: 13.43±3.13, 11.48±2.99, 14.04±3.26, 10.30±2.51. The mean for the GHQ was 4.8±3.1.Being women (2.09 points), sickness (10.43 points), getting older (1.05 points) and the GHQ for ?2 (4.72 points) create a negative effects on physical area.Sickness (4.69 points), and the GHQ for ?2 (6.44 points) create a negative effects on psychological area.The increased lenght of staying in the farm (1.08 points) and GHQ for ?2 (2.33 points) create a negative effects on social area.Sickness (2.89 points), and the GHQ for ?2 (3.31 points) create a negative effects on national enviromantal area(p<0.05).As a result, primary health care services should be provided and apply some legal arrangements to improve the shelter and working conditions to increase the level of life quality of adult migratory seasonal farmworkers. For education, to increase the level of literacy rate, the primary education must be provided and all resources must be used to increase the education level especially for women and girls.Key Words: Migratory seasonal farmworker, adults, life quality, WHOQOL- BREF.