Preterm bebek annelerinin bakıma katılım, maternal bağlanma ve emzirme öz-yeterliliği ilişkisinin belirlenmesi
Determining the relationship between care participation, maternal attachment and breastfeeding self-efficacy of preterm infant mothers
Yazar: TUĞÇE AĞAR
Danışman: DOÇ. DR. FERDAĞ YILDIRIM
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Maternal bağlanma = Maternal attachment

Özet:
Bu araştırma, preterm bebek annelerinin bakıma katılım, maternal bağlanma ve emzirme öz-yeterliliği ilişkisinin belirlenmesi amacıyla ilişkisel-tanımlayıcı ve kesitsel tasarımda gerçekleştirilmiştir.
Araştırma, Nisan 2021- Ekim 2021 tarihleri arasında, Sivas il merkezinde bulunan bir üniversite ve bir devlet hastanesi olmak üzere iki kamu hastanesinin yenidoğan yoğun bakım ünitesinde yatan 289 preterm bebeğin annesi ile gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri, "Kişisel Bilgi Formu", "Maternal Bağlanma Ölçeği (MBÖ)", "Emzirme Öz-Yeterlilik Ölçeği (EÖYÖ)" ve "Bakıma Katılımı Değerlendirme Ölçeği (BKDÖ)" kullanılarak elde edilmiştir. Araştırmanın yapılabilmesi için etik kurul onayı ile kurum izinleri alınmıştır. Araştırma verilerinin değerlendirilmesinde, SPSS 23.0 programı kullanılarak tanımlayıcı istatistik testleri ile Mann Whitney-U testi, Kruskal Wallis H testi, Bonferroni testi ve Spearman korelasyon analizi kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde p<0.05 değeri anlamlı kabul edilmiştir.
Araştırmaya katılan preterm bebek annelerinin %32.5'inin 23-27 yaş aralığında, %34.9'unun ilköğretim mezunu olduğu, %70.9'unun çalışmadığı,  %86.2'sinin sağlık güvencesi olduğu ve %46.7'sinin gelirinin gidere denk olarak değerlendirdiği belirlenmiştir Araştırmada, preterm bebeklerin ortalama 33.01±3.22 haftalık olduğu ve %63'ünün 33-38 haftada doğduğu, preterm bebeklerin ortalama doğum ağırlığının 1973±654,82 gr ve %81.7'sinin 2500 gr altında doğduğu, preterm bebeklerin %73.4'ünün yenidoğan yoğun bakım ünitesinde prematüre doğum nedeniyle tedavi ve bakım gördüğü saptanmıştır. 
Araştırmada, preterm bebek annelerinin maternal bağlanma düzeyinin düşük (31.26±6.14), emzirme öz-yeterliliklerinin iyi (56.01±10.74) ve bakıma katılımlarının (16.19±2.87) çok yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Preterm bebek annelerin maternal bağlanma ile emzirme öz-yeterlilik düzeyi arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde, maternal bağlanma ile bakıma katılım arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde ve emzirme öz-yeterlilik düzeyi ile bakıma katılım arasında pozitif yönde ve çok düşük düzeyde anlamlı ilişkilerin olduğu belirlenmiştir.
Sonuç olarak, preterm bebek annelerinin maternal bağlanma ve öz-yeterliliği arasında pozitif yönde ve düşük düzeyde anlamlı ilişki olduğu; bakıma katılım düzeyi arttıkça maternal bağlanma ve emzirme öz-yeterliliklerinin arttığı belirlenmiştir.

Abstract:
This research was carried out in relational-descriptive and cross-sectional design in order to determine the relationship between care participation, maternal attachment and breastfeeding self-efficacy of mothers of preterm infants.
The research was carried out with 289 mothers who voluntarily participated in the study among the mothers of preterm infants who were treated in the neonatal intensive care unit of two public hospitals, a university and a state hospital in Sivas city center, between April 2021 and October 2021. The research data were obtained by using the 'Personal Information Form', the 'Personal Information Form' and the 'Maternal Attachment Scale (MAS)', 'Breastfeeding Self-Efficacy Scale' (BSES), and the 'Care Participation Evaluation Scale (CPES). In order to conduct the research, institutional permissions were obtained with the approval of the ethics committee. In the evaluation of the research data, descriptive statistics tests, Mann Whitney-U test, Kruskal Wallis H test, Benferroni test and Spearman Correlation Analysis were used by using SPSS 23.0 program. The p<0.05 value was considered significant in the evaluation of the data.
In the study, the mothers of preterm infants participating of 32.5% were between the ages of 23-27, 34.9% were primary educations, 70.9% were unemployed, 86.2% had health insurance, and 46.7% had no income. In the study, it was determined that the mean birth weight of preterm babies was 33.01±3.22 weeks and 63% of them were born in the 33-38 weeks, the mean birth weight of preterm babies was 1973±654.82 g and 81.7% of them were born under 2500 g, 73.4% of preterm babies were born. 
In the study, it was determined that the maternal attachment level of the mothers of preterm infants was low (31.26±6.14), their breastfeeding self-efficacy was good (56.01±10.74) and their participation in care (16.19±2.87) was at a very high level. It has been determined that there are positive and low level significant relationships between maternal attachment and breastfeeding self-efficacy level of mothers of preterm infants, positive and low levels between maternal attachment and participation in care, and positive and very low relationship between breastfeeding self-efficacy level and participation in care.
       In conclusion, there is a positive and low level significant relationship between maternal attachment and self-efficacy of mothers of preterm infants; It was determined that as the level of participation in care increased, maternal attachment and breastfeeding self-efficacy increased.