Kur'ânda "Hakk'l-kavl" ifadesinin anlam alanının incelenmesi
Examination of the phrase of "Haqqa al qawl" in the Qur'an
Yazar: KERİM ALEMDAR
Danışman: DOÇ. DR. BURHAN BALTACI
Kastamonu Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2019
Konu: Din = Religion
Dizin: Ayetler = Verses ; Hak = Right ; Kavl = Qawl ; Kur'an-ı Kerim = Koran ; Sünnet = Sunna ; Tefsir = Commentary ; İslamiyet = Islam

Özet:
Kur'ân-ı Kerîm'in inzâli yaklaşık olarak yirmi üç yıllık bir sürece yayıldığı ve ayetler inzâl edilirken Arap toplumunun yaşam tarzları ve özel durumları göz önünde bulundurulduğu için ayetler konularına göre tertip edilmiş değildir. Çalışmamıza konu olan ayetler farklı surelerde kendilerine yer bulmuşlardır ve her ayetin kendine özgü özellikleri mevcuttur. Bununla beraber çalıştığımız ayetlerin ortak bir noktada buluştuğu da ortadadır. Bu ortak nokta, Hz. Âdem ile İblis arasında başlayan düşmanlığın meyvesi olarak ortaya çıkan, şeytanın insanı kulluktan uzaklaştırma çabası ve bu tuzağa düşenlerin şeytanla birlikte Allah'ın öteden beri süregelen ve sürecek olan değişmez yasası (sünnetullah) gereği dünyada helak, ahirette de cehennem azabı ile cezalandırması ve cezalandıracak olmasıdır.
Bu çalışmada on beş farklı sureden on sekiz ayet üzerinde çalışılmıştır. Her ayet, bulunduğu sure içerisindeki konumu itibarı ile siyâk ve sibâk ilişkisi çerçevesinde tefsir edilmiş, sonuçta vardıkları ortak nokta ve verdikleri ortak mesaj tespit edilmeye çalışılmıştır. Çalışmamız giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümünde tefsirin ve konumuzun önemi hakkında bilgi verildikten sonra, "hak" (حق) ve "kavl" (قول) kavramlarının anlamları ve Kur'ân-ı Kerîm'de kullanılış şekilleri üzerinde durulmuştur. Birinci bölümde "حَقَّ الْقَوْلُ" ifadesinin geçtiği sekiz ayet tefsir ilminin temel kaynakları olan eserlerden mümkün mertebe yararlanılarak tefsir edilmiştir. İkinci bölümde ise bu ifadeye anlam yakınlığı olan ifadelerin geçtiği on ayet aynı şekilde tefsir edilmiştir. Sonuç bölümünde ise bu ayetlerin tefsirinde ulaşılan sonuçlara değinilmiştir.

Abstract:
The Quran was delivered through a period of about twenty-three years, and the lifestyle and special conditions of the Arab society were taken into consideration when sending the verses; therefore, the verses are not organized according to their subjects. The verses included into our study take place in different suras and each verse has its own aspects. However, the verses which we examined obviously have a common ground. This common ground is the devil's effort to push the human away from adoration, which was revealed as a result of the hostility between the Adam and the Demon, and that the ones who fell into this trap will be punished with exhaustion in the world and the hellish torture in the afterlife due to the long-lasting and constant rule (sunnatullah) of Allah.
This study addresses eighteen verses from fifteen different suras. Each verse was interpreted within the siyâk (to send) and sibâk (to pioneer, especially for being a Muslim) relationship pursuant to their position in the suras, and their common ground and message were tried to be detected. Our study consists of introduction, two chapters and conclusion. The meanings of "hak" (حق) and "kavl" (قول) concepts and their usage in the Quran were addressed in the introduction after giving information about the importance of hermeneutics and our subject. In the first chapter, eight verses in which "حَقَّ الْقَوْلُ"phrase is mentioned were interpreted and analyzed by exploiting the works which are the fundamental sources of hermeneutics as much as possible. In the second chapter, ten verses in which statements close to this phrase are mentioned were interpreted in the same way.The verses were elaborated with different verses about the topic while being interpreted. In conclusion, the results acquired in the interpretation of these verses were addressed.