Ortoreksiya nervoza semptom düzeyi ile obsesif kompulsif belirti düzeyi, mükemmeliyetçilik ve ruminasyon düzeyi arasındaki ilişki
The relationship between orthorexia nervosa symptom level and obsessive compulsive symptom level, perfectionism and rumination level
Yazar: GİZEM ARIKAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZHAN HERDİ
Antalya Bilim Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Psikoloji = Psychology

Özet:
Günümüzde sosyal medyanın da etkisiyle sağlıklı yaşamaya ve sağlıklı beslenmeye verilen önem artmakta bunun bir çıktısı olarak sağlıklı beslenme ile ilgili takıntılı bir çaba anlamına gelen Ortoreksiya Nervoza yaygınlaşmaktadır. Bu yaygınlaşma ve değişen yaşam koşullarıyla birlikte klinik alanda görülmeye başlayan ancak DSM-V tanı sınıflandırma sistemine henüz dahil olmayan Ortoreksiya Nervoza'nın Yeme Bozukluklarının mı, Obsesif Kompulsif Bozukluğun mu altında yer alacağı çokça tartışılır olmuştur. Ortoreksiya Nervoza her ne kadar yemek yemek ile ilişkili olsa da, sağlıklı beslenmeye yönelik saplantılı bir eğilim olduğu için Obsesif Kompulsif Bozukluk ile de ilişkili görünmektedir. Bu çalışmada Ortoreksiya Nervoza semptom düzeyinin, Obsesif Kompulsif belirti düzeyi, ruminasyon ve mükemmeliyetçilik düzeyi ile ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
Araştırmada yaşları 18-65 arasında değişen 102 kadın, 73 erkek; 175 kişiyle yapılmıştır. Katılımcılara sosyodemografik Bilgi Formu, Orto-11, Maudsley Obsesif Kompulsif Soru Listesi, Frost Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik Ölçeği, Ruminatif Düşünce biçimi ölçeği uygulanmıştır. Araştırmada Bağımsız Örneklem T, Mann Whitney U, Anova ve Kruskal Wallis testleri uygulanmış, Pearson ve Spearman korelasyonları hesaplanmıştır. Ayrıca Stepwise yaklaşımı ile Doğrusal Regresyon analizi uygulamıştır. Yapılan analizler sonucunda Orto-11 toplam puanları ile Maudsley Obsesif Kompulsif soru listesi puanları arasında hesaplanan -0,275 korelasyon katsayısı ile istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki gözlenmiştir (p<-0,05).  Orto-11 toplam puanları ile Frost Çok Boyutlu Mükemmeliyetçilik puanları arasında hesaplanan -0,172 korelasyon katsayısı ile istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönlü ve çok düşük düzeyli bir ilişki gözlenmiştir (p<-0,05). Orto-11 toplam puanları ile Ruminatif Düşünce Biçimi toplam puanları arasında hesaplanan   -0,271 korelasyon katsayısı ile istatistiksel olarak anlamlı, negatif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki bulunmuştur (p<-0,05). Düzen alt boyutu ve Ruminatif Düşünce Biçimi ölçeği bağımsız değişkenlerinin Orto-11 ölçeği toplam puanları üzerinde istatistiksel olarak anlamlı etkilerinin olduğu görülmüştür (p<-0,05).

Abstract:
Nowadays, with the influence of social media, the importance given to living healthily and eating healthily is increasing. As a result, Orthorexia Nervosa, which means an obsessive effort to eat healthily, is becoming widespread. It has been widely debated whether Orthorexia Nervosa, which has started to be seen in the clinical field with this spread and changing living conditions, but has not yet been included in the DSM-V diagnostic classification system, should be included under Eating Disorders or Obsessive-Compulsive Disorder. Although Orthorexia Nervosa is related to eating, it also appears to be related to Obsessive-Compulsive Disorder because there is an obsessive tendency towards healthy eating. This study aimed to examine the relationship between Orthorexia Nervosa symptom level and Obsessive-Compulsive symptom level, perfectionism level, and rumination level.
In the study, 102 women and 73 men aged between 18-65 were included, totaling 175 people. Sociodemographic Information Form, Ortho-11, Maudsley Obsessive-Compulsive Questionnaire, Frost Multidimensional Perfectionism Scale, and Ruminative Thought Style Scale were applied to the participants. In the research, Independent Sample T, Mann-Whitney U, ANOVA, and Kruskal-Wallis tests were applied, and Pearson and Spearman correlations were calculated. Additionally, Linear Regression analysis was applied with the Stepwise approach. As a result of the analysis, it was found that statistically significant, negative, and low-level relationship was observed with a correlation coefficient of -0.275 calculated between the Ortho-11 total scores and the Maudsley Obsessive-Compulsive Questionnaire scores (p < -0.05). A statistically significant, negative, and very low-level relationship was observed with the correlation coefficient of -0.172 calculated between the Ortho-11 total scores and the Frost Multidimensional Perfectionism scores (p < -0.05). A statistically significant, negative, and low-level relationship was found with the correlation coefficient of -0.271 calculated between the Ortho-11 total scores and the Ruminative Thought Style total scores (p < -0.05). It was observed that the independent variables of the Order subscale and the Ruminative Thought Style scale had statistically significant effects on the total scores of the Ortho-11 scale (p < -0.05).