Ortodontik tedavi sırasında diş dizilerinin boyut ve biçimlerinin korunmasının tedavi sonuçlarının kalıcılığı üzerindeki etkisi
Effect of the maintenance of dental arch form and dimensions during orthodontic treatment on stability of treatment results
Yazar: ÖZGE EKMEN
Danışman: PROF. DR. ELİF ERBAY
İstanbul Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ortodonti Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2008
Konu: Diş Hekimliği = Dentistry
Dizin: Nüks = Recurrence ; Pekiştirme = Intensification

Özet:
Bu çalışmanın amacı; Angle I. sınıf maloklüzyon gösteren sürekli diş çekimi yapılarak ve yapılmadan tedavi edilen bireylerden; tedavi öncesinde, tedavi sonunda ve pekiştirme dönemi sonrasında elde edilen ortodontik modeller ile bu modellerin digital fotoğraf makinesi aracılığı ile bilgisayar ortamına aktarılan üst ve alt oklüzal yüzeylerinin görüntülerine dayanarak; ortodontik tedavi sırasında diş dizilerinin boyut ve biçimlerinin korunmasının tedavi sonuçlarının kalıcılığı üzerindeki etkisinin araştırılmasıdır. Bu amaçla; 32'si çekimsiz, 38'i çekimli olarak tedavi edilen toplam 70 bireyden elde edilen üst ve alt ortodontik modellerin oklüzal yüzeylerinin görüntüleri bilgisayar ortamında Matlab 7.0 ® ( The MathWorks, Inc.) programına aktarılmış ve 4. derece polinom fonksiyonu kullanılarak diş dizilerinin çizimleri gerçekleştirilmiştir. Bireysel ve tedavi sonu ile tedavi sonu ve pekiştirme dönemi sonrası diş dizilerinin çizimleri hazırlanan program içinde çakıştırılmış ve eğriler arasındaki uyum değerlendirilmiştir. Program içinde yatay yönde kaninler ve 1. büyük azılar arası genişlik ölçümleri ile ön-arka yönde ön ve arka uzunluk ölçümleri de hesaplanmış, tedavi sırasında ve pekiştirme dönemi sonrasında meydana gelen değişiklikler belirlenmiştir. Ayrıca araştırma kapsamında yer alan 70 olgunun tedavi öncesine ve pekiştirme dönemi sonrasına ait modeller üzerinde ark boyu sapma miktarları ve çapraşıklık indeksleri hesaplanmıştır. Bu çalışmanın sonuçları; 1) Çekimsiz ve çekimli tedavi grupları arasında ortodontik tedavinin bireysel diş dizisi çizimine uygun olarak gerçekleştirilmesi, pekiştirme dönemi sonrasında tedavi sonunda elde edilen diş dizisi biçiminin korunması ve nüks miktarı açısından fark bulunmadığını, 2) Nüks görülen olgularda tedavi başındaki çapraşıklığın daha fazla, kaninler arası genişliğin daha dar olduğunu, 3) Bireysel diş dizisi çizimleri ile tedavi sonu diş dizisi çizimlerinin uyumlu olmadığı durumlarda, tedavi sonunda ulaşılan diş dizisi biçimlerinin korunamadığını göstermektedir.

Abstract:
The aim of this study was; to investigate the effect of maintaining the arch form and dimensions during orthodontic therapy to the stability of treatment results, according to the pretreatment, posttreatment, postretention orthodontic casts and the occlusal images of these orthodontic casts of extraction and nonextraction cases. For this purpose, images of the occlusal surfaces of upper and lower orthodontic casts taken from 70 adults of 38 extraction and 32 nonextraction were transfered to computer environment, Matlab 7.0 ® ( The MathWorks, Inc.) and the curves of the arch forms were drawed by using fourth order polynomial function, then the correlation of pretreatment-posttreatment, posttreatment -postretention curves were evaluated. In this computer program, the intercanine and intermolar distances in horizontal direction and anterior and total distances in anterioposterior direction were computed and the differences in the arch form and dimensions during treatment and after postretention were assessed. On the pretreatment and postretention orthodontic casts the irregularity index and the arch length - tooth size discrepancies were also determined. The results of this study indicates that; 1)There is no difference in performing the orthontic treament compatible with the pretreatment arch form, maintaning the arch form in the postretention period and posttretention irregularity between extraction and nonextraction groups, 2) The irregularity is higher and the intercanine distance is lesser in the cases that relapse is seen, 3) If the pretreatment and posttreatment arch forms do not coordinate, the arch form cannot be maintained in the postretention period.