Türkiye'de araştırma, geliştirme (AR-GE) ve yenilikçiliğe yönelik devlet uygulamaları ve Avrupa Birliği ülkelerindeki uygulamalar ile karşılaştırılması, Türkiye için politika önerileri
The comparison of state implementations on R&D and innovation  in European Union (EU) and Turkey, and policy proposals for Turkey
Yazar: SUAT GÜLSOY
Danışman: DOÇ. DR. ANIL AKÇAĞLAYAN
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Avrupa Birliği ve Uluslararası Ekonomik İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Bilim ve Teknoloji = Science and Technology ; Ekonomi = Economics
Dizin: Araştırma-geliştirme = Research-development ; Avrupa Birliği = European Union ; Bilim ve teknoloji politikaları = Science and technology policies ; Karşılaştırmalı analiz = Comparative analysis ; Türkiye = Turkey ; Yenilik = Innovation

Özet:
Günümüzde ülkeler, gerek ekonomik, gerek siyasi ve gerekse askeri alanlardaki
rekabetlerinde dünyada geri planda kalmamaları amacıyla araştırma-geliştirme (Ar-Ge)
ve yenilik faaliyetlerine büyük önem vermektedirler. Nitekim Ar-Ge ve yenilik
faaliyetlerine önem vermeyen bir ülke bilim ve teknolojide ilerleyememekte, katma
değerli ürün ve hizmet üretememekte ve dolayısıyla ekonomik olarak büyümede ve
toplumsal olarak kalkınmakta zorlanmaktadır.
Bu nedenledir ki ülkeler değişen dünya düzenini yakalamak, diğer ülkelerle
rekabet edebilmek amacıyla Ar-Ge ve yenilik faaliyetlerine stratejik bir önem vermekte
ve bu alanlarda zamanın ruhuna uygun bilim teknoloji ve yenilik politikaları ve bu
politikaların uygulanmasına yönelik tedbirler oluşturmaktadır.
Bu çalışmada, Türkiye'nin uluslararası düzeyde katma değerli ürün/hizmetler ile
rekabetçiliğini arttırması açısından son derece önemli olan Ar-Ge ve yenilik kavramlarına
yer verilmiştir. Bununla birlikte, AB Ar-Ge ve yenilik politikaları ile Türkiye'nin kuruluş
döneminden itibaren günümüze kadar uyguladığı bilim, teknoloji, Ar-Ge ve yenilik
politikalarına değinilmiş, 2007 yılı ve 2017 yılına ilişkin Ar-Ge ve yenilik göstergeleri
bakımından Türkiye'nin AB üyesi ülkeler arasındaki konumu kümeleme analizi
yöntemiyle tespit edilmeye çalışılmıştır. Ayrıca, Finlandiya, Danimarka, İngiltere,
İspanya ve İtalya gibi AB üye ülkelerin Ar-Ge ve yenilik performanslarının Türkiye ile
karşılaştırılması yapılmıştır.
Çalışmanın sonuç bölümünde Türkiye'nin Ar-Ge ve yenilik alanında halen
istenilen düzeyde olmamasına neden olan alanlar tespit edilerek bu alanların
iyileştirilmesine yönelik değerlendirmelere yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler: Araştırma, Geliştirme, Yenilik, Teknoloji, Türkiye, Avrupa
Birliği

Abstract:
Today, countries give great importance to research and development (R & D) and
innovation activities in order not to be left behind in the world in economic, political and
military competitions. As a matter of fact, a country not attaching significance to R & D
and innovation activities can not progress in science and technology and produce valueadded products & services, and thus face difficulties in economic growth and social
development.
For this reason, countries give priority and strategic importance to R & D and
innovation activities in order to catch up with the changing world and compete with other
countries, and design science & technology and innovation policies in accordance with
the spirit of time in these fields and take measures to implement these policies.
In this study, R&D activities, which is extremely important for Turkey to increase
its competitiveness and value-added products & services at the international level are
discussed. Additionally, R&D and innovation policies being implemented in European
Union (EU) and Turkey has been discussed. Also, Turkey's position in the EU Member
States has been determined in terms of R & D and innovation indicators in 2007 & 2017
via cluster analysis method. Besides, R & D and innovation performance of some EU
countries such as Finland, Denmark, UK, Spain & Italy were compared with Turkey.
In the conclusion part of the study, Turkey's R & D and innovation areas which
are still not at the desired level were determined and suggestions to improvement of these
areas were discussed.

Key words: R&D, Innovation, Technology, Turkey, European Union