Reklam Hukuku ve aldatıcı reklamlar
Advertising Law and deceptive advertisement
Yazar: İSMET IMRAK
Danışman: PROF. DR. MÜGE ELDEN
Ege Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Halkla İlişkiler Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2009
Konu: Hukuk = Law ; Reklamcılık = Advertising
Dizin: Aldatma = Deception ; Hukuki denetim = Legal rewiew ; Hukuki işlemler = Legal processes ; Reklam ahlakı = Advertisement ethics ; Reklamlar = Advertisements ; Televizyon reklamları = Television advertisements ; Ticaret hukuku = Commercial law ; Türk hukuku = Turkish law ; Türk ticaret hukuku = Turkish commercial law

Özet:
Günümüzde markaların satış ihtiyaçlarındaki ağır baskılar, onları sınırları zorlamaya neden olmuş ve amacın ne pahasına olursa olsun satış yapmak olduğu 'vur kaç' türü satışlar, müşteriye olta atmalar, abartılı reklamlar, yanıltıcı fiyatlar v.b. uygulamalar görülmeye başlanmıştır. Bu gelişmeler ekseninde, reklamın toplumsal yararları kadar, neden olduğu zararlar ve olumsuz etkiler de tartışılır olmuştur. Reklamlara ilişkin eleştiriler; kıt kaynakların israfına yol açmak, fiyatları artırmak, sahte toplumsal değerler ve kalıplaşmış kişiler yaratmak, çocuklar üzerinde olumsuz etkide bulunmak, insanların pasif, açgözlü, şehvet düşkünü, tek düşüncesi satın alma ve tüketme olan kişiler haline getirmek ve onların duygularını sonuna kadar sömürmek gibi başlıklarda toplanmıştır. Bu durumda reklamın hukuki alt yapısı daha özel bir anlam kazanmış, tüketicilerin yanıltılma, aldatılma ve kandırılmalarına karşı reklam hukukun bilinmesi ve geliştirilmesi zorunluluk halini almıştır.Temelde iki bölüm olarak hazırlanan bu tezin ilk bölümü, reklam hukukuna ayrılmıştır. Birinci bölümde; reklamın hukuki niteliği, unsurları ile birlikte ele alınmıştır. Reklamlarla ilgili genel ve özel hukuk kanunları ve yönetmeliklerin yanı sıra uluslararası düzenlemelere de yer verilen bu bölümde; radyo ve televizyonun yanı sıra çeşitli ürün grupları için getirilen özel kurallara da yer verilmiştir.Tezin ikinci bölümü ise, aldatıcı ve yanıltıcı reklamlara ayrılmıştır. Karşılaştırmalı reklamlar, gizli reklamlar, reklamlarda bilirkişi kullanmak, reklamların doğru ve dürüst olması, çocuklara yönelik reklamlar, reklamlarda çocukların ve özürlülerin kullanılması gibi pek çok konu, reklam kurulu kararları örnek alınarak incelenmiştir. Aldatıcı reklamlarla mücadelenin amacına değinilen bu bölümde, reklamların hukuka uygunluğu ve denetimindeki hukuki alt yapıya yer verilmiştir. Bu bağlamda, öz denetim, idari denetim ve özel hukuk davaları gibi düzenlemelere değinilmiştir.

Abstract:
Great pressure in today?s need to sale goods has forced the sales companies to push the limits to the maximum. We see ways of sales such as selling no matter how, `hit and run? type sales, seductive means, hype ads, misleading prices etc. In this context, arguments regarding the social advantages versus its damages and negative effects on the social structure has increased. Criticisms of ads have been gathered under the following titles: Wasting of low sources, inflating prices, creating false social values and stereotype individuals, producing adverse effects on children, turning people into passive, greedy, lustful beings who only think about consumption no matter what and exploiting their feelings to the limit. Therefore the legal substructure of advertisement has gained a special denotation, thus bringing forth the exigence of improving or knowing well the legal aspects advertisement to protect the consumers against any malpractice.The first section of this thesis which has been prepared in two sections, compiles the law of advertisement. This first section deals with the legal characteristics of advertisement together with its elements. General and special legal laws and regulations regarding advertisement along with international arrangements, have been included in this section. Special regulations for an array of goods along take place in this section along with radio and TV.The second part of this paper is devoted to deceiving and misleading ads. Comparative ads, hidden ads, using an authority in ads, honest and truthful ads, ads aimed at children and ads based on children and handicapped have been analyzed on the basis of the advertisement council?s decisions. This section which refers to the goal of fighting against deceiving ads, emphasises on the conformity and justification of the law and the legal substrucuture in its supervision. In this context, layout of self policing, administrative control and special legal issues have been mentioned.