Hemodiyaliz amaçlı prostetik damar greftlerinin primer ve sekonder açıklık oranları ve fistül komplikasyonlarının incelenmesi
Prosthetic vascular access for hemodialysis: retrospective analysis of primary and secondary patency rates and fistula complications
Yazar: İBRAHİM DUZCAN
Danışman: YRD. DOÇ. GÖKALP ALTUN
Karadeniz Teknik Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Kalp ve Damar Cerrahisi Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2014
Konu: Göğüs Kalp ve Damar Cerrahisi = Thoracic and Cardiovascular Surgery
Dizin: Arteriovenöz fistül = Arteriovenous fistula ; Böbrek yetmezliği-kronik = Kidney failure-chronic ; Fistül = Fistula ; Kan damarları = Blood vessels ; Komplikasyonlar = Complications ; Renal diyaliz = Renal dialysis ; Transplantlar = Transplants

Özet:
Prostetik arteriyo-venöz greft (AVG) uygulamaları; başarısız arteriyo-venöz fistül girişimlerinde veya yüzeyel venlerin kullanılmış ya da uygun olmadığı durumlarda endikedir. Prostetik greftlerin genellikle uzun dönem patensi oranları düşük, komplikasyon oranları yüksek ve müdahale gereksinimleri otojen fistüllerden daha fazladır. Bu retrospektif seride AVG'lerin uzun dönem primer ve sekonder patensileri ve komplikasyon oranları incelenmiş ve literatürle karşılaştırılmıştır.
Materyal ve metod: 200-2013 yılları arasında bölümümüzde (KTÜ Tıp fakültesi, Kalp Damar Cerrahisi Anabilim Dalı) AVG uygulanan hastalar retrospektif olarak incelendiler. Yüz yirmi iki hemodiyaliz hastasında 124 AV greftin ortalama takip süresi 27 ay (6-64 ay) bulundu. Hastaların 47'si erkek ve yaş ortalaması 59,5'du. Son dönem böbrek hastalığının etiyolojisi, komplikasyonlar ve maturasyon oranları incelendi. Primer ve sekonder patensi oranları yaşam tablosu yöntemiyle analiz edildi.
Bulgular: Böbrek yetmezliğinin sebebi 50 olguda (%40) diyabetti ve AVG  uygulaması sadece 9 hastada (% 7,2) primer damar erişimiydi. Perioperatif komplikasyonlar; 6 (% 4,8)
hematom ve kanama, 4 (% 3,2) tromboz, 110 (% 55,9) ödem, 11 (%8,8) çeşitli düzeylerde cerrahi yara enfeksiyonu ve 12 (% 9,6) seromaydı. Geç komplikasyonlar; 4 (% 3,3) steal sendromu, 17 (% 15) greft enfeksiyonu, 12 (% 10,1) pseudoanevrizma, 16 (% 13,5) stenoz, 27 (% 22,8) tromboz ve 6 (% 5) venöz hipertansiyondu. Primer ve sekonder patensi oranları birinci yılda % 54 ve % 83 iken 2. yılda % 35 ve % 51 olarak bulundu.
Sonuç: AVG'lerin 1 yıllık primer ve sekonder patensi oranları yüksek görünse de prostetik materyallerin uzun dönem komplikasyon oranları yüksek ve patensileri düşüktür. Bizim sonuçlarımız da literatür bilgisiyle uyumludur. Prostetik greft kullanımı diyaliz hastalarında yüksek morbiditeyle seyretse de birçok olguda kolay ve başarılı bir damar erişimi yöntemi olduğu unutulmamalıdır.

Anahtar kelimeler: Hemodiyaliz, damar erişimi, prostetik vasküler greftler

Abstract:
Prostetic arteriovenous grafts (AVG) are indicated in failed arteriovenous fistula (AVF), exhausted superficial veins or unsuitable vessel cases. Prostetic grafts are generally associated with poorer long-term patency, higher levels of complications and require more interventions than autogenous AVF. The long-term primary and secondary patencies and complication rates of AVG are assessed and compared to literature in this retrospective series. Materiel and metods: A retrospective study was conducted of AVG performed at our instution (Department Cardiovascular Surgery, Faculty of Medicine, KTU ) from 2000 to 2013. One hundred twenty four AV grafts among 122 hemodialysis patients were evaluated with a mean follow up of 27 months (range 6-64 months). Forty seven patients were men, average age of 59,5 years. Etiology of end-stage renal disease, complications and persantage of maturation were tabulated. Primary and secondary patency rates were determined by using life table methods.
Results: Renal failure was associated with diabetes in 50 patients (40%) and AVG was the primary access procedure for only 9 (7,2%) patients. Perioperative complications included 6 (4,8%) hematomas or hemorrhage, 4 (3,2 %) trombosis, 110 (55,9%) edema, 11 (8,8%) variable surgical wound infections and 12 (9,6%) seroma . Late complications were 4 (3,3 %) steal syndrome, 17 (% 15) graft infection12 (10,1%) pseudoaneurysm, 16 (13,5%) stenosis, 27(22,8%) trombosis and 6 (5%) venous hypertension. Primary and secondary patency rates were 54% and 83% at 1 year and 35% and 51% at 2 years.
Conclusion: Although the initial primary and secondary patency rates seem high in 1 year, prosthetic materials have high complication and low long-term patency rates. Our results are correlate with literature. While the use of prosthetic grafts in dialysis patients is associated with high morbitiy, it souldn't be forgotten that, it is an easy and successful vascular access in many patients.

Key words: Hemodialysis, vascular access,  prostetic vascular grafts