Hemşirelerin örgütsel stres düzeyi ve psikolojik iyi oluşlarının belirlenmesi
Organizational stress level and psychological determination of nurses
Yazar: BAYRAM AKSU
Danışman: DOÇ. DR. KERİME DERYA BEYDAĞ
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2020
Konu: Hemşirelik = Nursing
Dizin: Hastane hemşireleri = Nursing staff-hospital ; Hemşireler = Nurses ; Hemşirelik = Nursing ; Hemşirelik araştırmaları = Nursing research ; Psikiyatrik hemşirelik = Psychiatric nursing ; Psikolojik iyi oluş = Psychological well being ; Stres = Stress ; Örgütsel stres = Organizational stress ; İyilik hali = Well-being

Özet:
Bu çalışma, hemşirelerin örgütsel stres düzeyi ve psikolojik iyi oluşlarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Tanımlayıcı nitelikteki çalışmanın örneklemini, Gaziosmanpaşa Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesinde 1 Haziran- 1 Eylül 2019 tarihleri arasında çalışan 208 hemşire oluşturmuştur. Araştırmada veriler sosyo-demografik tanıtım formu, Örgütsel Stres Ölçeği (ÖSÖ) ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (PİOÖ) ile elde edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde, sayı yüzdelik hesaplamaları, Kruskal-Wallis, Mann-Whitney U testleri, t testi ve Anova testleri kullanılmıştır.
Çalışmaya katılan hemşirelerin, %52,9' u meslekte 1-5 yıldır çalıştığını, %50'si aylık 6-10 nöbet tuttuğunu, %68,3'ü mesleği isteyerek seçtiğini, %51,4'ü haftalık 46 saat ve üzerinde çalıştığını, %58,2'si hemşirelik mesleğini sevdiğini belirtmiştir. Araştırma kapsamında yer alan hemşirelerin ÖSÖ puan ortalaması 42,42±6,11 ve PİÖ puan ortalaması 27,61±4,44 bulunmuştur. Hemşirelerin öğrenim durumu, günlük uyku süresinin yeterli olma durumu, idari görev olma durumu, haftalık çalışma süresi, aylık nöbet sayısı, çalışılan birim, mesleği sevme durumu, mesleği isteyerek seçme durumu, psikolojik strese maruz bırakıldığını düşünme durumlarına, psikolojik şiddet uygulayan kişiye göre, genel olarak kendini nasıl hissettiği ve özel problemlerin mesleki hayatı etkileme durumu ile ÖSÖ arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,05). Çalışmaya katılan hemşirelerin öğrenim durumu, ruhsal hastalık varlığı, günlük uyku süresinin yeterli olma durumu, idari görev varlığı durumu, haftalık çalışma süresi, aylık nöbet sayısı, çalışılan birim, mesleği isteyerek seçme durumu, psikolojik strese maruz bırakıldığını düşünme durumu, psikolojik şiddet uygulayan kişi durumu ve özel problemlerin mesleki hayata etkileme durumu ile PİÖ arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmıştır (p<0,05). Hemşirelerin ÖSÖ ve PİÖ puan ortalaması arasında negatif yönde çok yüksek düzeyde ilişki saptanmıştır (p<0,01). 
Hemşirelerin eğitim süresince, özellikle iş yaşamında hizmet içi eğitim kapsamında örgütsel stres düzeyinin azaltılmasına yönelik faaliyetler yapılmasının, örgütsel stres ve psikolojik iyi oluş çalışmalarının önemli yere sahip olduğu düşünülmektedir. 

Anahtar Kelimeler: Örgütsel stres düzeyi, Psikolojik iyi olma, Hemşire

Abstract:
The aim of was this study was conducted to determine the level of organizational  stress and psychological well- being of nurses. The sample of the descriptive study was composed of 208 nurses working at Gaziosmanpaşa Taksim Training and Research Hospital between June 1 and September 1, 2019. The data of study were obtained by using the sociodemograpic information form, Organizational Stress Scale and Psychological Well- being Scale. İn the evaluation of data, number percentage calculations, Kruskal Wallis test, Mann Whitney U test, t test and Anova tests were used.
Of the nurses participating in the study, 52.9% had worked in the profession for 1-5 years, 50% had 6-10 seizures monthly, 68.3% had chosen the profession willingly, 51.4% had worked 46 hours and more weekly, 58.2% stated that they liked the nursing profession. The mean score of the organizational stress scale of the nurses included in the study was 42.42±6.11 and the mean score of the psychological well-being scale was 27.61 ± 4.44. There was a statistically significant difference between nurses' education, daily sleep time, administrative duty, weekly working time, monthly number of seizures, working unit, liking the profession, occupation exception working status, psychological stress exposure process, the person who applied psychological violence in general examining how he feels and special problems affect his life and organizational stress scale (p <0.05). Educational status of nurses participating in the study, presence of mental illness, availability of daily sleep duration, presence of administrative duties, weekly working time, number of monthly seizures, number of units worked, willingness to choose profession, psychological stressfulness, psychological violence and there was a statistically significant difference between the effect of special problems on professional life and psychological well-being scale (p<0.05). There was a negative correlation between the mean score of organizational stress scale and psychological well-being of the nurses (p<0.01).
It is thought that the activities to reduce the organizational stress level of nurses, both in the education stage and in-service training, and organizational stress and psychological well-being activities have an important place.
Keywords:   Organizational stress level, Psychological well- being, Nurse