Hazar petrollerinin pazarlanmasında Türkiye'nin jeopolitik konumunun önemi
The importance of Turkey's geopolitical location on marketing Caspian petrolium
Yazar: ŞEYMA AÇIKGÖZ
Danışman: YRD. DOÇ. ADNAN DOĞAN BULDUR
Selçuk Üniversitesi / Eğitim Bilimleri Enstitüsü / İlköğretim Ana Bilim Dalı / Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2011
Konu: Tarih = History ; Uluslararası İlişkiler = International Relations ; İşletme = Business Administration
Dizin: Doğal gaz = Natural gas ; Doğal gaz boru hatları = Natural gas pipelines ; Hazar petrolü = Caspian petroleum ; Jeopolitik = Geopolitic ; Jeopolitik konum = Geopolitic position ; Pazarlama = Marketing ; Petrol = Petroleum ; Petrol boru hatları = Petroleum pipelines ; Petrol ürünleri = Petroleum products ; Türkiye = Turkey

Özet:
Jeopolitik; siyasi, ekonomik ve beşeri coğrafya bilgilerini kullanarak ülkelerin geleceğini belirleyen bilim dalıdır. Bir ülkenin coğrafi konumu, doğal zenginlikleri, topraklarının verimliliği, su kaynakları, tarihi, sosyokültürel yapısı gibi faktörler jeopolitik konumun temelleridir. O ülke, bu temelleri göz önünde bulundurarak potansiyelinin farkına varır ve geleceğe dair hükümler çıkarır.Türkiye; Asya ve Avrupa kıtaları arasında, Afrika kıtası güzergâhı üzerinde, üç tarafı denizlerle çevrili bir yarımadadır. Ticaretin yapıldığı önemli boğazlara ve limanlara sahip, Akdeniz ticaretinde aktif rolü olan bir ülkedir. Ayrıca Türkiye, hem doğu hem batı dünyasına yakındır ve uluslararası ulaşım yollarının kesişim noktasındadır. Türkiye petrol üreten ülkelerle tarihi, kültürel ve coğrafi yakınlığı olan önemli bir jeopolitik konuma sahiptir.Bu özel konum, özellikle petrol üretilen havzalara yakınlığı Türkiye'nin jeopolitik konumuna bambaşka bir önem ve anlam katmıştır. Çünkü petrol, diğer bütün enerji kaynakları arasında en önemlisidir. Gelişmek isteyen ülkeler, sanayileşmek için petrole ihtiyaç duyarlar. Bu sebeple, petrol havzalarının önemi artmaktadır. Bu havzalardan birisi de zengin petrol rezervlerine sahip olan Hazar Havzası'dır.Hazar Havzası, Hazar Gölü merkez olmak üzere, Rusya, Kazakistan, Türkmenistan, İran ve Azerbaycan topraklarıyla çevrili, petrol ve doğal gaz açısından zengin bir havzadır. Hazar Havzası'nda üretilen petrol ve doğal gaz, dünyaya çeşitli güzergâhlar kullanılarak iletilmektedir. Bu güzergâhlardan bazıları Türkiye'den geçmektedir. Ekonomik ve siyasi açıdan istikrarlı ve güvenilir bir ülke olduğundan, Türkiye doğal bir enerji koridoru haline gelmiştir. Bu havzada üretilen petrol ve doğal gaz; Bakü-Tiflis-Ceyhan Ham Petrol Boru Hattı ve Nabucco Doğal Gaz Boru Hattı gibi hatlar ile Türkiye üzerinden Avrupa'ya pazarlanmaktadır. Bu bağlamda, Hazar Havzası petrol ve doğal gazının pazarlanmasında Türkiye'nin jeopolitik konumunun önemi yadsınamaz.

Abstract:
Geopolitic is a branch of science which determines future of countries by using political, economic and antropogeographical datas. Such factors like geographical location, natural abundance, fertility of the lands, water sources, historical, sociocultural structure of any country are the basics of geopolitical location. Any country finds out its potential and reaches a conclusion about future by considering these basics.Turkey is a peninsula surrounded by seas on three sides which is between Asia and Europe continents, on the route to Africa continent. It is a country with an active role in Mediterrenian commerce having significant straits and ports in which commerce is made. Turkey is close to both eastern and western part of the world and at the intersection point of international transportation routes as well. Turkey has a significant geopolitical location having historical,cultural and geographical closeness with oil producing countries.This special location has given an extraordinary meaning and importance to its geopolitical location especially. Because of its adjacency to the basins where oil is produced. because, oil is the most important power supply among all the others. Countries that are willing to develop need oil in order to industrialize. Therefore, the significancy of oil basins has been rising. One of these basins is Caspian Basin which has rich oil reserves.Caspian Basin, Caspian Lake as the center, surrounded by Russia, Kazakhistan, Turkmenistan, Iran and Azerbaijan lands is a rich basin in terms of oil and natural gas reserves. Oil and natural gas, produced in Caspian Basin, is transferred to the world by using various routes. Some of these routes pass through Turkey. Owing to its being a stable and a reliable country in terms of economy and policy, Turkey became a natural energy passageway. Oil and natural gas produced in this basin has been being marketed to Europe via Turkey by the pipelines such as Baku-Tiflis-Ceyhan Crude Oil Pipeline and Nabucco Natural Gas Pipeline. In this context, the importance of Turkey?s geopolitical location can not be ignored in marketing Caspian region petroleum and natural gas.