Milletlerarası Usul Hukukunda teminat
Cautio judicatum solvi̇ within International Procedural Law
Yazar: KUERBAN MAINIKE
Danışman: PROF. DR. ESRA GÜL DARDAĞAN KİBAR
Ankara Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Özel Hukuk (Uluslararası Özel Hukuk) Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2015
Konu: Hukuk = Law
Dizin: Milletlerarası usul hukuku = International adjective law ; Teminat = Guarantee ; Türk Hukuku = Turkish Law ; Çin = China ; İngiltere = England

Özet:
Bu çalışmamızda, Türkçe, Çince, İngilizce kaynaklardan faydalanarak, teminatın ne olduğunu, amacını, farklı kurumlar arasındaki ilişkisini inceledik, yoğunlukla Türk hukukundaki teminat düzenlemesinin tarihi gelişimi ve günümüzdeki  durumunu inceleyerek, kendi çapımızda, kaynaklar yardımıyla yorum yapmaya ve önerilerde bulunmaya çalıştık.

Teminat Milletlerarası Usul Hukuku'nda önemli bir konu olup, bazı ulusal düzenlemelerde, teminat göstermeme sonucu, dava reddedilerek davacının hak arama özgürlüğünün engellenmesi söz konusu olabilmektedir.

Teminat farklı ulusal hukuk sistemlerinde, farklı düzenlemelerle kendini göstermektedir. Çin Halk Cumhuriyeti gibi ülkelerin pozitif hukukunda yer almamaktadır. Ancak, karşılıklılık ilkesine dayanarak yabancı davacılardan teminat isteyebilmektedir veya teminattan muaf tutabilmektedir. Ülkeler farklı teminat düzenlemelerine rağmen iki taraflı ve çok taraflı anlaşma yoluyla, anlaşmaya taraf ülke vatandaşlarını teminattan muaf tutabilmektedir. Madem ki, anlaşmalarla ortadan kaldırılmakta olan bir kurum, teminatın haklı olup olmadığı tartışılabilir, fakat teminatın amacına baktığımızda, teminatın amacı dürüst olmayan davranışları önlemek, karşı tarafın ve mahkemenin muhtemel zararlarını karşılamak olduğundan, usul hukukunda büyük önem taşıdığı anlaşılmaktadır. Teminat aşırı miktarda istenip, teminat yükümlüsünü hak arama özgürlüğünden mahrum etmediği sürece, teminat amaca uygun hizmet eder, adalet ve düzeni korur.

Türk hukukunda MÖHUK düzenlemesinde teminat yabancı gerçek ve tüzel kişilerden istenmektedir ve tek muafiyet şartı karşılıklılık olarak düzenlenmiştir. Bu düzenlemede hakimin takdir yetkisi çok kısıtlı kalmıştır. Eğer burada hakime bir yorum yetkisi tanınarak, özel durumlarda teminat yükümlüsü teminattan muaf tutulabilse, adaletin yerini bulmuş olarak görmekteyiz.

Abstract:
Throughout this research, we have used Turkish, English and Chinese sources in order to answer what is security for costs (cautio judicatum solvi), what is the purpose of security for costs as well as its relation with other concepts. We have focused on security for costs within the Turkish Law and study the history and present status of security for costs based on such sources and tried to comment and make some suggestions in our best abilities. 

    Security for costs is a very important topic in International Procedure Law.  For instance, in some domestic laws for Turkey, result of not providing security for costs will result in the rejection of the case, in which case may result in the denial of plaintiff's right of legal remedies. 

    Various domestic laws have different rules of security for costs. In countries like China, security for costs doesn't exist however according to reciprocity principle they will order or exempt foreigners of security for costs. Although there is different rules about security for costs countries sign bilateral or multilateral contracts to exempt security for costs. Thus, we can discuss the fairness of security for costs when we analyze its purposes such as to prevent of breach of faith as well as covering of counterparties and courts loss. Hence, as long as the court orders a suitable amount of security for costs, it is good for the protection of justice and order of society. 

     Within Turkish Law, MÖHUK security for costs will order to natural and legal foreign persons. Exempt of security for costs only condition is reciprocity principles. Judge has no right to comment. We suggest, in particular circumstances, judge must have the right to comment and exempt security for costs. Only then justice will be served.