Bağlanma stilllerinin romantik ilişkilerde reddedilme duyarlılığı, kıskançlık nedenleri ve öfke ifade tarzıyla ilişkisinin incelenmesi
Examining the relations of attachment styles to rejection sensitivity, causes of jealousy and anger expression styles in romantic relationships
Yazar: BÜŞRA TURAN ÇATIK
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZLEM MESTÇİOĞLU GÖKMOĞOL
İstanbul Okan Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Psikoloji Ana Bilim Dalı / Klinik Psikoloji Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2021
Konu: Psikoloji = Psychology
Dizin: Bağlanma = Attachment ; Bağlanma stilleri = Attachment styles ; Duygusal ilişki = Romantic relationship ; Kıskançlık = Jealousy ; Reddedilme duyarlılığı = Rejection sensitivity ; Öfke = Anger ; Ölçekler = Scales

Özet:
Bu araştırmada bireylerin, bağlanma stillerinin romantik ilişkilerde reddedilme duyarlılığı, kıskançlık nedenleri ve öfke ifade tarzı ile ilişkisi incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini İstanbul'da yaşayan, 18-45 yaş aralığında romantik ilişkisi olan 400 katılımcı oluşturmuştur. Katılımcıların verileri SPSS for Windows 22.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak YIYE-II, Reddedilme Duyarlılığı Ölçeği, Romantik Kıskançlık Ölçeği, Sürekli Öfke ve Öfke ifade Tarzı ölçeği ve araştırmacının hazırlamış olduğu demografik bilgi formu kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre 400 katılımcının 206'sının kaygılı bağlanma stiline sahip olduğu, 194'ünün kaçınmacı bağlanma stiline sahip olduğu gözlenmiştir. Yine katılımcılardan 210'unun reddedilme duyarlılığının yüksek olduğu tespit edilmiştir. Katılımcıların 58'inin kaybetme korkusu nedeniyle, 52'sinin yetersizlik duygusu nedeniyle ve 152'sinin hem yetersizlik duygusu hem de kaybetme korkusu sebebiyle kıskançlık yaşadıkları belirlenmiştir.  Yine katılımcıların 208'inde sürekli öfke gözlenmiştir. Elde edilen verilere göre bağlanma stilleri ile reddedilme duyarlılığı ve kıskançlık nedenleri arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanmamıştır. Bağlanma stilleri ile sürekli öfke ve öfke ifade tarzı arasında anlamlı bir ilişkiye rastlanmıştır. Kaygılı bağlanma stiline sahip olan bireylerde, kaçınmacı bağlanma stiline sahip olanlara göre daha yüksek sürekli öfke ve daha çok öfke içe öfke ifade tarzının kullanıldığı tespit edilmiştir. Bağlanma stillerinin ilişki durumu, ilişki doyumu ve ilişkiyi devam ettirmede güçlük gibi demografik bilgilere göre farklılaştığı; cinsiyet, bireyin davranışını tanımlama biçimi, aile yapısına göre farklılaşmadığı görülmüştür. Reddedilme duyarlılığının aile yapısı, ilişkiyi devam ettirmede güçlük, ilişkide güvende hissetme ve partnerini karşı cins yakın arkadaştan kıskanma durumuna göre farklılaştığı; cinsiyet ve ilişki doyumuna göre farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Kıskançlık nedenlerinin psikiyatrik tanı alma durumu, partneri fiziksel olarak çekici bulmaya ve ilişki doyumuna göre farklılaştığı; cinsiyete göre farklılaşmadığı belirlenmiştir. Sürekli öfke psikiyatrik tanı alma, bireyin davranışını tanımlama biçimi, aile yapısına göre farklılaştığı; cinsiyet ve kronik rahatsızlığa göre farklılaşmadığı belirlenmiştir. Ayrıca bireyin davranışını tanımla biçimi ve aile yapıları ile öfke ifade tarzları arasında anlamlı bir ilişki belirlenmiştir. Öfke içe öfke ifade tarzının cinsiyete göre farklılaştığı; öfke dışa öfke ifade tarzının eğitim durumuna göre farklılaştığı; öfke kontrol öfke ifade tarzının ilişki doyumuna göre farklılaştığı tespit edilmiştir.

Abstract:
In this study, the relationship between individual's attachment styles, rejection sensitivity, causes of jealousy and anger expression styles in romantic relationships were examined. The study sample consisted of 400 participants between the ages of 18 to 45 who are living in Istanbul and are in romantic relationships. Data obtained from the participants were analysed using SPSS for Windows 22.0 package program. For the purposes of this research, Experiences in Close Relationships-Revised, Rejection Sensitivity Scale, Romantic Jealousy Scale, Anger Expression Scales (AngerEx) and the demographic information form prepared by the researcher were used as data collection tools. According to the findings, it was observed that 206 of the 400 participants had anxious attachment style and 194 of them had avoidant attachment style in their relationships. Also, it was determined that 210 of the participants had high rejection sensitivity. Furthermore, it was determined that 58 of the participants experienced jealousy due to fear of losing their partners, 52 due to feelings of inadequacy and 152 due to both feelings of inadequacy and fear of losing their partners. Also, constant anger was observed in 208 of the participants. According to the data obtained, no significant relationship was found between attachment styles and rejection sensitivity and causes of jealousy. However, a significant relationship was found between attachment styles and constant anger and anger expression styles. It was concluded that higher levels of constant anger and more anger-in anger expression style was observed in individuals who have an anxious attachment style than those with an avoidant attachment style. It was found that attachment styles differ according to demographic details such as relationship status, relationship satisfaction and difficulty in maintaining the relationship. It has been observed that there is no difference according to gender, how an individual defines his/her behaviour and family structure. Rejection sensitivity differs according to family structure, difficulty in maintaining the relationship, feeling safe in the relationship, and being jealous of a close friend of the opposite sex; it was found that it does not differ according to gender and relationship satisfaction. The causes of jealousy differ according to psychiatric diagnosis status, whether the partner is found to be physically attractive and relationship satisfaction. It was determined that it does not differ according to gender. Constant anger differs according to psychiatric diagnosis, how an individual defines his/her behaviour and family structure; it has been determined that it does not differ according to gender and chronic disease. In addition, a significant relationship was found between how an individual defines his/her behaviour and family structures and anger expression styles. It was determined that while anger-in anger expression style differs according to gender, anger-out anger expression style differs according to education level and anger-control anger expression style differs according to relationship satisfaction.