40 yaş üstü erkeklerde alt ürinersistem semptomları ve erektildisfonksiyon varlığı öngörülebilir mi ?
Can presence of lower urinary tract symptoms associated with benign prostatic hyperplasia or erectile dysfunction be predicted in men over 40 years of age? a cross-sectional study
Yazar: MEHMET AKİF KARTAL
Danışman: PROF. DR. SELAHİTTİN ÇAYAN
Mersin Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Üroloji Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2020
Konu: Üroloji = Urology

Özet:
Amaç: Benign Prostat Hiperplazisi İlişkili Alt Üriner Sistem Semptomları
(BPH/AÜSS) ve Erektil Disfonksiyon (ED) genellikle 40 yaş üzerindeki
erkeklerde, ortak patofizyolojik mekanizmalarla ortaya çıkan ve yaşam kalitesini
bozan semptomlara neden olan durumlardır. Bu kesitsel çalışmada, 40 yaş
üzerindeki erkeklerde BPH/AÜSS veya ED varlığının öngörülebilirliği
amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya ardışık olarak başvuran 40 yaş üzeri 601
erkek dahil edildi. Yaş, vücut kitle indeksi (BMI), uluslararası erektil fonksiyon
indeksi (IIEF-6) total skoru, uluslararası prostat semptomu (IPSS) total skoru,
total prostat spesifik antijen (PSA) ve total testosteron seviyeleri ölçümü,
maksimum üriner akış hızı (Qmax), noktüri sıklığı, transabdominal ultrason ile
ölçülen prostat volümü ve işeme sonrası rezidüel idrar hacmi (PVR) kaydedildi.
BPH/AÜSS veya ED'yi tahmin edebilecek faktörleri araştırmak için t-test,
multivariyete regresyon ve Pearson korelasyon analizleri kullanıldı.
Bulgular: Hastaların ortalama yaşı 61,18±10,82 (40-91) olarak saptandı.
Pearson korelasyon analizi tabloda verilmiştir. IPSS ve IIEF-6 arasında anlamlı
ters korelasyon vardı ve IPSS artıkça IIEF-6 skoru anlamlı olarak azaldı (r: -
0,192, p: 0,000). Yaş artıkça, Qmax, total testosteron, IIEF-6 skoru ve BMI
anlamlı ölçüde azalırken; noktüri sıklığı, total IPSS skoru, prostat volümü ve
PVR istatistiksel olarak anlamlı artmaktadır.
Erektil disfonksiyonu öngörecek parametrelerin multivariyete analizinde
≥63 yaş (OR: 6,85) ve total testosteron ≤3,5 ng/ml seviyesi (OR: 1,92)
istatistiksel olarak anlamlı saptandı. (Sırasıyla p: <0,001 ve p: 0,024). Yaş (p:
<0,001), total IPSS (p: <0,001), noktüri sıklığı (p:<0,001), prostat volümü (p:
<0,001), PVR (p: <0,001) artışının yanı sıra IIEF-6 skoru (p: <0,001), total
testosteron seviyesi ölçümü (p: 0,021) azalması, Qmax≤ 15 ml/sn varlığını
önemli derecede öngörmektedir.
Erektil disfonksiyonu (IIEF≤25) olan erkeklerde noktüri >1 varlığı (OR:
2,05) anlamlı olarak artarken (p:0,031), noktüri >1 olan erkeklerde de AÜSS
(IPSS≥8) (OR: 2,62) istatistiksel olarak anlamlı derecede artmaktadır (p:
<0,001).
Sonuç: Bu çalışma, herhangi bir semptomla başvuran 40 yaş üzerindeki
erkeklerde BPH/AÜSS veya ED'nin öngörülebileceğini göstermektedir. Bu
nedenle BPH/AÜSS veya ED ortaya çıktığında her iki durum birlikte
değerlendirilmeli, diğeri göz ardı edilmemelidir.
Anahtar Kelimeler: Erektil disfonksiyon, alt üriner sistem semptomları,
ileri yaş.

Abstract:
Introduction: Lower urinary tract symptoms associated with benign
prostatic hyperplasia (LUTS/(BPH) and erectile dysfunction (ED) have
bothersome symptoms, sharing similar pathophysiology, and are commonly
seen among men ≥40 years of age. The aim of this cross-sectional study was to
address whether presence of LUTS/BPH or ED can be predicted in men ≥40
years of age.
Material and methods: The study included 601 consecutive men ≥40
years of age. Age, body mass index (BMI), erectile function domain of
international index of erectile function (IIEF-6) total score, international prostate
symptom (IPSS) total score, measurement of total prostate specific antigen
(PSA) and total testosterone levels, maximal urinary flow rate (Qmax),
frequency of nocturia, prostate volume and post-void residual urine volume
(PVR) detected by transabdominal ultrasound were recorded. Independent t
test, multivariate regression and Pearson correlation analyses were used to
investigate factors that might predict LUTS/BPH or ED.
Results: The mean age of the patients was 61,18±10,82 years (40-91).
The Pearson correlation analysis of the parameters is given in the table. There
was a significantly inverse correlation between IPSS and IIEF-6, and as IPSS
increases, IIEF-6 score decreases significantly (r: -0,192, p: 0,000). As age
increases, Qmax, total testosterone, IIEF-6 score and BMI significantly
decrease, and frequency of nocturia, total IPSS, prostate volume and PVR
significantly increase.
In the multivariate analysis of the parameters predicting erectile
dysfunction, age ≥63 years (OR: 6,85) and total testosterone ≤3,5 ng / ml level
(OR: 1,92) were statistically significant (p: <0,001 and p: 0,024, respectively).
Increases in age (p: <0,001), total IPSS (p: <0,001), frequency of nocturia (p:
<0,001), prostat volume (p: <0,001), PVR (p: <0,001), and decrease in IIEF-6
score (p: <0,001) and total testosterone level (p: 0,021) were the significant
parameters that might predict presence of Qmax≤ 15 ml/sec.
While nocturia >1 (OR: 2,05) increased significantly in men with ED
(IIEF≤25) (p: 0,031); LUTS (IPSS≥8) (OR: 2,62) also increases significantly in
men with nocturia >1 (p: <0,001).
Conclusion: This study shows that LUTS/BPH or ED might be predicted
when men over 40 years of age present with each symptom. Therefore, both
conditions should be assessed together when LUTS/BPH or ED occurs, and the
other should not be ignored.
Keywords: Erectile dysfunction, lower urinar tract symptoms, aging