Çocuklarda hastaneye yatışın nütrisyonel durum üzerine etkisi
Effects of hospital stay on nutritional status in children
Yazar: HANDE GAZETECİ TEKİN
Danışman: PROF. DR. YEŞİM ÖZTÜRK
Dokuz Eylül Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2011
Konu: Gastroenteroloji = Gastroenterology ; Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases
Dizin: Antropometrik parametreler = Antropometric parameters ; Beslenme bozuklukları = Nutrition disorders ; Beslenme durumu = Nutritional status ; Hastaneler = Hospitals ; Çocuklar = Children

Özet:
Amaç: Malnütrisyon birçok organ sistemlerini etkileyen özellikle bağışıklık sistemini baskılayan bir durumdur. Çocukluk çağında malnütrisyon ölümlerin %50'den fazlasından sorumlu tutulmaktadır. Hastaneye yatacak kadar hasta çocuklarda malnütrisyon çok daha ciddi bir durum olup yatış süresi, morbidite, mortalite, hayat kalitesi ve maliyeti olumsuz yönde etkilemektedir. Diğer taraftan hastanede yatışın da hastanın nütrisyonel durumu üzerine olumsuz etkileri olduğu bildirilmektedir. Bu konuda çocukluk çağında literatürdeki veriler sınırlıdır. Bu çalışmada hastaneye yatırılan çocukların başvuru sırasında nütrisyonel durumu ve hastanede kalışın nütrisyonel durum üzerine etkilerinin araştırılması, ayrıca nütrisyonel durumun tanı ve hastanede kalış süresi ile ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Mayıs-Ağustos 2009 tarihleri arasında Dokuz Eylül Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları servisinde yatırılarak izlenen 1 ay?18 yaş arası 301 çocuk alındı. Olguların hastaneye yatış ve çıkışları sırasında vücut ağırlığı, boyu, orta kol çevresi, triseps deri kıvrım kalınlığı ölçüldü. Hastaların yaşı, cinsiyeti, tanı ve yatış süreleri kaydedildi. Olguların hastaneye yatış ve çıkış sırasında bakılan nütrisyonel antropometrik verileri karşılaştırıldı.Bulgular: Üç yüz bir olgunun 146'sı (%48,5) kız idi. Yaş ortalaması 6,2±5,3 yıl idi. Yatış süresi ortalama 7,6±7,4 gün idi. Olguların % 32,5'i enfeksiyon, %20,2'si nörolojik hastalık, %11'i konjenital kalp hastalığı, %10,6'sı malignite, %7,3'ü genitoüriner sistem hastalığı, %4,3'ü kollajen doku hastalıkları, %4,3'ü gastrointestinal sistem hastalıkları, %3,3'ü malignite dışı hematolojik hastalık, %3'ü kronik solunum sistemi hastalıkları, %1,3'ü endokrin sistem hastalıkları, %2'si ise diğer tanılar nedeniyle hastanede yatmakta idi. Olguların %30,2'sinde yatış sırasında akut malnütrisyon saptandı. Akut malnütrisyonun en yüksek olduğu yaş grupları 1-24 ay (%32.6) ve 10-18 yaş (%38.9) idi. Konjenital kalp hastalıklarında, malignensi ve nörolojik hastalıklarda malnütrisyon oranları sırasıyla %42,4, %34,3, %32,7 bulundu. Hastaneden çıkış sırasında ise yatan tüm çocukların %28,2'si akut malnütrisyonlu idi. Taburculuk sırasında malnütrisyon sıklığında değişiklik yoktu (p>0.05). Yatış sırasında akut malnütrisyonlu çocukların taburcu olurken boya göre vücut ağırlıklarının belirgin olarak düzeldiği gözlendi (p<0.05). Hastanede yatış süresince 1-24 ay ve 2-6 yaş malnütrisyonlu çocuk hastalarda boya göre vücut ağırlığında artış, 10-18 yaş grubunda ise azalma gözlendi (p<0.05). Enfeksiyon ve nörolojik hastalığı olan çocuklarda taburcu olurken boya göre ağırlıkta iyileşme gözlendi (p<0,05). Yatış sırasında malnütrisyonlu olguların %73,6'sı hafif malnütrisyon sınıfındaydı ve taburcu olurken boya göre vücut ağırlıklarında iyileşme saptandı (p<0,05).Sonuç: Hastanemiz çocuk servisinde yatan olgularda yatış sırasında nütrisyonel risk %30,2'dir. Olgularda hastaneye yatış genel olarak malnütrisyon sıklığında artışa neden olmamaktadır. Malnütrisyonu olmayan 1ay-10 yaş arası çocuklarda nütrisyonel durum etkilenmemekte ancak adölesan dönemdeki olgularda nütrisyonel durumda olumsuz etkilenme dikkati çekmektedir. Malnütrisyonun en sık görüldüğü konjenital kalp hastalıkları grubunda hastaneye yatışın nütrisyonel durum üzerine olumlu etkisi olmadığı, nörolojik hastalıklar ve enfeksiyon gruplarında ise olumlu etkisi olduğu gözlenmiştir.Çocuklarda hastaneye yatış, genel olarak çocuğun nütrisyonel durumunu kötü yönde etkilemese de morbidite ve mortalitenin en önemli sebebi olan yüksek malnütrisyon sıklığını azaltmamaktadır. Bu konuda sağlık çalışanlarının farkındalığının arttırılması ve hastanede malnütrisyonun etkin tedavisinin sağlanması için yeni stratejilerin geliştirilmesine ihtiyaç vardır.

Abstract:
Effects of hospital stay on nutritional status in childrenObjective: Malnutrition is a condition affecting different organ systems, suppressing particularly immune system. Malnutrition is related to more than 50% of deaths among childhood. More serious malnutrition is recognised in children who require hospitalization, and may lead to negative effects on the length of hospital stay, morbidity, mortality, quality of life and cost of the treatment. On the other hand, it is reported that there is a negative impact of hospitalization on nutritional status of the patient. Data of the literature on this issue are limited concerning children. In this study, it is aimed to investigate nutritional status of children on admission to hospital, and effects of hospital stay on the nutritional status of the children, as well as the relationship between the nutritional status, diagnosis and length of hospital stay.Patients and Methods: Thirty hundred one children at age of 1 month to 18 years who were hospitalised and followed at the inpatient pediatric service of Dokuz Eylul University Hospital in the period between May and August in 2009, were included in the study. Body weight and height, mid-arm circumference, triceps skin fold thickness were measured on admission and discharge from the hospital. Age, sex, diagnosis, and length of the hospital stay were recorded. Nutritional anthropometric data on admission and discharge from the hospital were compared.Results: One hundred fourty six of 301 (48.5%) subjects were girls. The mean age was 6,2±5,3 years. The mean duration of hospital stay was 7,6±7,4 days. Concerning diagnosis, 32.5% of the cases had infectious disease, 20.2% neurological disease, 11% congenital heart disease, 10.6% malignancy, 7.3% urinary tract disease, 4.3% connective tissue disease, 4.3% gastrointestinal system disease, 3.3% non-malignant hematological disorders, 3% chronic respiratory disease, 1.3% endocrine disease, while the other 2% was due to other diagnosis. 30.2% of the cases had acute malnutrition on admission. Acute malnutrition was found highest in the age groups of 1-24 months (32.6%) and 10-18 years of age (38.9%). Malnutrition was observed at 42.4%, 34.3%, and 32.7% rates, in children having congenital heart diseases, malignancy, and neurological diseases, respectively. 28.2% of all the subjects had acute malnutrition at discharge. There was no any difference between on admission and the discharge in frequency of malnutrition (p>0.05). Children with malnutrition on admission were observed to improve significantly with regard to body weight for height (p<0.05). During hospital stay, body weight for height of the children with malnutrition showed an increase in the age groups of 1-24 months and 2-6 years, while a decrease in the age group of 10-18 years (p<0.05). Body weight for height values of the children having infection and neurological diseases were found to be improved on discharge (p<0,05). 73,6% of children had mild malnutrition on admission and they found to be improved with regard to body weight for height at discharge (p<0,05).Conclusion: 30.2% pediatric patients are at nutritional risk at the time of hospital admission in our hospital. In general, hospitalization in cases did not increase the frequency of malnutrition. Nutritional status of well-nourished one month- 10 year-old group children was not influenced. However unfavourable effects for the patients in the adolescent period drew attention. Hospitalization did not give rise to favourable effects on the nutritional status in children with congenital heart diseases in spite of predisposition to malnutrition, but patients with neurological and infectious diseases displayed improvement.Although hospital stay in children does not affect the nutritional status adversely in general, it does not reduce the high frequency of malnutrition which is the major cause of mortality and morbidity in childhood. New strategies are necessary to raise the awareness of health workers and to treat malnutrition effectively during hospital stay.Key words: hospital malnutrition, child, Turkey, nutritional status, anthropomety