Covid-19 pandemisi sürecinde diyaliz ünitesinde çalışan hemşirelerin afet deneyimi: Pamukkale üniversitesi hastanesi örneği
Disaster experiences of dialysis unit nurses during the covid-19 pandemic: Example of Pamukkale University hospital
Yazar: RUKİYE ŞİMŞEK
Danışman: PROF. DR. GÜRKAN ERSOY
Dokuz Eylül Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Afet Yönetimi Ana Bilim Dalı / Afet Yönetimi Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Kamu Yönetimi = Public Administration

Özet:
ÖZET
Yüksek Lisans Tezi
Covid-19 Pandemisi Sürecinde Diyaliz Ünitesinde Çalışan Hemşirelerin Afet Deneyimi: Pamukkale Üniversitesi Hastanesi Örneği
Rukiye ŞİMŞEK

Dokuz Eylül Üniversitesi
Sosyal Bilimler Enstitüsü
Afet Yönetimi Anabilim Dalı
Afet Yönetimi Programı

Covid-19 pandemisi dünya genelinde, sağlık sistemlerini ve personellerini zorlayan büyük ölçekli bir afet olup, diyaliz merkezleri ve hemşireleri için risk oluşturmuştur. Evde kalanların aksine, diyaliz hastalarının haftada üç kez merkezlere gitmek zorunda olmaları, enfeksiyon riskini yükseltmiş; yaşlılık ve komorbidite gibi faktörler ise Covid-19'a karşı savunmasızlıklarını arttırmıştır. Literatürde, diyaliz hastalarının korunması için çeşitli kılavuzlar önerilmiş olup, bölgesel ve nüfus farklılıkları bu kılavuzlarda bazı farklılıklara neden olmuştur. Bu nedenle, on iki diyaliz hemşiresiyle yapılan yüz yüze görüşmelerle pandemi deneyimleri derinlemesine incelenmiştir. Araştırma, fenomenolojik desen kullanılarak nitel olarak analiz edilmiş ve elde edilen veriler MAXQDA 2022 programıyla incelenmiştir. Analizler, diyaliz hemşirelerinin pandemiye hazırlıksız olduklarını, başlangıçta risk ve kriz yönetiminde zorlandıklarını, kişisel koruyucu ekipmanların ve izole alan eksikliği gibi zorluklar yaşadıklarını, kurumları ve kendi ürettikleri stratejik çözümlerle hastaların ve sağlık personelinin güvenliğini sağlamak için gerekli önlemleri aldıkları görüldü. Hemşirelerin biyolojik afetlerle ilgili yanlış bilgilere sahip oldukları, ancak afet eğitimine istekli oldukları tespit edildi. Pandemi sırasında stres, aileye bulaşma korkusu, psikososyal destek ve çocuk bakımına erişim gibi zorluklar yaşandığı tespit edildi. Pandemi başlangıcında belirsizlik, tedavi eksikliği, personel eksikliği ve artan seans sayıları nedeniyle tükenmişlik, ekip tükenmişliği ve ekip içi iletişim sorunları yaşandığı belirlendi.	
Sonuç olarak araştırma ile ortaya çıkan önemli bulgular ve tespitler pandemi deneyimi ve diyaliz ünitesine ilişkin sorunların çözümlenmesinde kurumlara yol gösterici olabilir. Araştırmamızda pandemide diyaliz deneyimleri, özellikle pandemide hangi etmenlerin onları kırılgan hale getirdiği, pandemi sırasında davranışları ve deneyimleri ışığında geliştirdikleri stratejiler değerlendirilerek, gelecekteki pandemilerle başa çıkmak, sağlık sistemlerinin ve toplumun afetlere karşı direncini artırmak için biyolojik afet araştırmalarına katkıda bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Pandemi, Covid-19, Diyaliz Ünitesi, Diyaliz Hemşiresi, Pandemi Deneyimi

Abstract:
ABSTRACT
Master's Thesis
Disaster Experiences of Dialysis Unit Nurses During the Covid-19 Pandemic: 
Example of Pamukkale University Hospital
Rukiye ŞİMŞEK

Dokuz Eylul University
Institute of Social Sciences
Department of Disaster Management
Disaster Management Program

The COVID-19 pandemic has been a large-scale disaster that has strained healthcare systems and personnel globally, posing significant risks for dialysis centers and nurses. Unlike those who could remain at home, dialysis patients had to visit centers three times a week, increasing their risk of infection. Factors such as advanced age and comorbidities further heightened their vulnerability to COVID-19. Various guidelines have been proposed in the literature to protect dialysis patients, with regional and population differences leading to some variations in these guidelines. Therefore, in-depth examinations of the pandemic experiences of twelve dialysis nurses were conducted through face-to-face interviews. The study was qualitatively analyzed using a phenomenological design, and the obtained data were examined with the MAXQDA 2022 program. The analyses revealed that dialysis nurses were unprepared for the pandemic, initially struggling with risk and crisis management, and facing challenges such as a lack of personal protective equipment and isolated areas. However, through strategic solutions developed by their institutions and themselves, necessary measures were taken to ensure the safety of patients and healthcare personnel. It was found that the nurses had misconceptions about biological disasters but were willing to receive disaster education. During the pandemic, they experienced stress, fear of transmitting the virus to their families, challenges in accessing psychosocial support, and childcare issues. At the beginning of the pandemic, uncertainties, lack of treatment, staff shortages, and increased session numbers led to burnout, team exhaustion, and communication problems within the team.
In conclusion, the significant findings and insights from this research can guide institutions in addressing the issues related to pandemic experiences and dialysis units. By evaluating the dialysis experiences during the pandemic, particularly the factors that made them vulnerable, and the strategies they developed based on their behaviors and experiences during the pandemic, our research contributes to biological disaster studies aimed at enhancing resilience in healthcare systems and society against future pandemics.

Keywords: Pandemic, Covid-19, Dialysis Unit, Dialysis Nurse, Pandemic Experience