Açık karpal tünel gevşetme cerrahisi uygulanan bireylerde aktivite temelli propriyoseptif duyu eğitiminin aktivite limitasyonu, elin fonksiyonel kullanımı ve yaşam kalitesine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effectiveness of activity-based proprioceptive sensory re-learning on hand functions after carpal tunnel release surgery
Yazar: HALİL İBRAHİM ERGEN
Danışman: PROF. DR. ÇİĞDEM ÖKSÜZ
Hacettepe Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Ergoterapi Ana Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2021
Konu: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon = Physiotherapy and Rehabilitation
Dizin: Bilek = Wrist ; El = Hand ; El yaralanmaları = Hand injuries ; Günlük yaşam aktiviteleri = Activities of daily living ; Karpal tünel sendromu = Carpal tunnel syndrome ; Propriyosepsiyon = Proprioception ; Uğraş tedavisi = Occupational therapy ; Yem kalitesi = Feed quality

Özet:
Bu çalışmada, açık karpal tünel gevşetme cerrahisi sonrası aktivite temelli propriyoseptif eğitimin, aktivite limitasyonu, el fonksiyonları ve yaşam kalitesine etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya 18-65 yaş arası, 3-10 gün önce cerrahi uygulanmış 30 birey dahil edildi. Bireyler, minimizasyon yöntemine göre aktivite temelli propriyoseptif eğitim (PE) ve geleneksel rehabilitasyon (GR) olarak iki gruba ayrıldı. Değerlendirmeler müdahale öncesi ve sonrası yapıldı. Fonksiyonel düzeyin belirlenmesinde, Rosen Skoru; propriyosepsiyon duyusunun değerlendirmesinde, gonyometrik ölçüm; kinestezi duyusunun değerlendirmesinde, Ayres Kinestezi Değerlendirmesi; kaba kavrama kuvvetinin değerlendirilmesinde, el dinamometresi; çimdikleyici kavrama kuvvetinin değerlendirilmesinde, pinchmetre; el fonksiyonlarının değerlendirilmesinde, Purdue Pegboard Test; semptom şiddetinin değerlendirilmesinde, Boston Karpal Tünel Anketi; yaşam kalitesinin değerlendirilmesinde, EQ-5D ve aktivite limitasyonunun değerlendirilmesinde, Hastaya Özgü İşlev Ölçeği kullanıldı. Bireyler haftada 2 kez, her seans ortalama 45-60 dk. süren 12 haftalık müdahale programına dahil edildi. GR grubundaki bireylere, temel el rehabilitasyonu uygulandı. PE grubundaki bireyler ise, Hastaya Özgü İşlev Ölçeği'nde belirtilen aktiviteleri temel alan, yoğun propriyosepsiyon duyusu odaklı müdahale programına dahil edildi. Müdahale sonrası PE grubundaki bireylerin el fonksiyonları (p<0,01) ve duyusal fonksiyonlarındaki (p<0,05) gelişmenin ve semptom şiddetindeki (p≤0,05) azalmanın, diğer gruptaki bireylere kıyasla istatistiksel olarak anlamlı olduğu saptandı. Cerrahi sonrası uygulanan PE; aktivite limitasyonu, ağrı ve semptom şiddetinin azaltılması; duyusal fonksiyonlar, kavrama kuvveti, el fonksiyonları ve yaşam kalitesinin geliştirilmesini sağlamaktadır. 

Anahtar kelimeler: Karpal tünel sendromu, propriyosepsiyon, oküpasyon, günlük yaşam aktiviteleri.

Abstract:
In the present study, it was aimed to examine the effect of proprioceptive re-training on activity limitation, hand functions and quality of life after open carpal tunnel release surgery. Thirty individuals between 18-65 who underwent surgery 3-10 days ago were included in the study. Individuals were divided into two groups as activity-based proprioceptive training (PT) and traditional rehabilitation (TR) according to the minimization method. Evaluations were made twice in total, before and after intervention. In determining the functional level, Rosen Score; goniometric measurement in evaluating of proprioception; Ayres Kinesthesia Assessment in evaluating the kinesthesia; hand dynamometer in evaluating of power grip strength; pinchmeter in evaluating the pinch grip strength; Purdue Pegboard Test in evaluating hand functions; Boston Carpal Tunnel Questionnaire for evaluation of symptom severity; The Patient-Specific Functional Scale in evaluating the activity limitation and EQ-5D was used to assess quality of life. Individuals were included in a 12-week intervention program, twice a week, each session lasting 45-60 minutes. Basic hand rehabilitation interventions were applied to the individuals in the TR group. Individuals in the PT group were included in the intensive proprioception-focused intervention program based on the activities specified in the The Patient-Specific Functional Scale. The improvement in hand functions (p <0.01) and sensory functions (p <0.05) and the decrease in symptom severity (p≤0.05) of the individuals in the PT group after the intervention were found to be statistically significant compared to the other group. Activity-based proprioceptive training applied after surgery include reducing activity limitation, pain and symptom severity; improving sensory functions, grip strength, hand functions and quality of life.

Keywords: Carpal tunnel syndrome, proprioception, occupation, activities of daily living.