Türk Vergi Hukukunda pişmanlık ve ıslah
Penitenence and rectification in Turkish Tax Law
Yazar: ELİF AKKOÇ
Danışman: YRD. DOÇ. DR. YASEMİN TAŞKIN
İstanbul Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Maliye Ana Bilim Dalı / Mali Hukuk Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2016
Konu: Maliye = Finance
Dizin: Islah = Improvement ; Pişmanlık = Repentance ; Türk vergi hukuku = Turkish tax law ; Türk vergi sistemi = Turkish tax system ; Vergi Hukuku = Tax Law ; Vergi uyuşmazlıkları = Tax conflicts

Özet:
Vergi alacaklısı ile vergi borçlusu arasında doğan vergi uyuşmazlıkları,Türk Vergi Sisteminde idari çözüm yolları ve yargısal çözüm yolları olarak iki şekilde çözümlenmektedir. Türk Vergi Sisteminde vergi uyuşmazlıklarının çözümü için söz konusu bu iki yoldan hangisine başvurulacağı tamamen vergi ilişkisinin tarafların kendi tercihine bırakılmıştır. İdari çözüm yolları, "Vergi Hatalarının Düzeltilmesi", "Uzlaşma", "Cezalarda İndirim" ve "Pişmanlık ve Islah" müesseselerinden oluşmaktadır. 
Tez konumuz olan "Pişmanlık ve Islah" müessesesi sayesinde vergi mükellefi, vergi sorumlusu ve vergi zıyaı işleyebilecek diğer kişiler beyana dayanan vergilerde, işledikleri kanuna aykırı eylemlerini belli şartlar altında vergi idaresine bildirirlerse 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 341'inci maddesinde hüküm altına alınan vergi zıyaı ve mezkûr kanunun 359'uncu maddesinde hüküm altına alınan kaçakçılık suçunun (faillik, azmettirme, kaçakçılığa iştirak suçları dâhil) cezası ile muhatap tutulmazlar. Diğer bir deyişle, pişmanlık ve ıslah müessesesi sayesinde, hatalarından pişmanlık duyarak, eylemlerini yetkili makamlara bildiren failler vergi zıyaı ile kaçakçılık cezasının yaptırımları ile karşılaşmamaktadır. Buna karşılık, bu kişiler pişmanlık hükümlerinden yararlansalar bile, usulsüzlük ve özel usulsüzlük cezaları pişmanlık müessesesinin kapsamında olmadığından, bu cezalarla müeyyidelendirilirler.
Bunların haricinde, pişmanlıktan yararlanılması durumunda vergi idaresi, mükellef veya sorumlular nezdinde vergi incelemesi veya takdir işlemlerine başvuramaz, zaman ve personel bakımından maliyetlerde tasarruf elde eder. Ayrıca, hükümler ile vergi aslı ve vergi aslı üzerinden hesaplanan pişmanlık zammı da hazineye aktarılmakta, böylece olası bütçe tıkanıkları da önlenmektedir. Bu faydaları sayesinde, pişmanlık ve ıslah hükümleri idare ile mükellef arasında ilişkileri olumlu yönde etkilemekte, tarafları çeşitli maliyetlerden kurtarmakta, mevcut vergi uyuşmazlığı sona ermekte ve son kertede yargı organlarının iş yükünü azaltmaktadır.Bu çalışmanın yapılmasındaki temel amaç da müessesenin Türk Vergi Sisteminde taşıdığı ve bahsettiğimiz söz konusu fayda ve önemi nedeniyle, öncelikle pişmanlık ve ıslah müessesesinin gerek vergi mevzuatı, gerek doktrin, gerekse vergi idarelerinin uygulamadaki yerini değerlendirmek, sonrasında müessesenin işlerliğine ivme kazandıracak çözüm önerileri getirerek, müesseseyle ilgili mevcut uyuşmazlıkları en aza indirmektir.

Abstract:
Tax conflicts which are emerged between tax claimant and tax debtor are resolved in two ways as administration keys and judical keys in Turkish Tax System. In Turkish Tax System, it's totally tax payer's choice to choose which of these two ways will be used for the solution of tax conflicts. Administration keys are "Recovery of Tax Errors", "Reconciliation", "Abatement of Tax Penalties" and "Penitenence and Rectification".
Thanks to "Penitenence and Rectification" institution tax payer, tax responsible and others who may cause tax loss will not be faced penalties of tax loss and tax evasion crimes if they inform their illegal actions under certain conditions to Tax Administration in tax return based taxes. 
By dint of penitenence and rectification institution, repentant tax payers or responsibles who inform their illegal actions to authorities don't encounter with penalties. In addition, tax administration don't initiate tax audit or review about tax payers or responsibles. Moreover, tax amount and it's calculated late (penitence) fee are transferred to the Revenue Administration. Due to, it's benefits, penitence institution affect relations between administration and tax payers positively, discharge both sides from various costs and ultimately reduce work load that judiciary have.
Owing to it's importance, the basic aim of this study is primarily to interpret the place of penitenence and rectification institution in both tax legislation and praxis, subsequently to produce solution proposals to institution for gaining momentum to it's interoperability.