Bağ küllemesi etmeni Erysiphe necator Schw.'in QoI ve DMI grubu fungisitlere karşı oluşturduğu direncin belirlenmesi
Determination of resistance in Erysiphe necator Schw. grapevine powdery mildew agent to QoI and DMI group fungicides
Yazar: GAMZE ERDURMUŞ
Danışman: PROF. DR. FİKRET DEMİRCİ
Ankara Üniversitesi / Fen Bilimleri Enstitüsü / Bitki Koruma Ana Bilim Dalı / Fitopatoloji Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2024
Konu: Ziraat = Agriculture
Dizin: Üzüm = Grape

Özet:
Bu çalışma bağcılığın yoğun olarak gerçekleştirildiği Manisa, İzmir ve Tekirdağ illerindeki bağ alanlarından elde edilen külleme hastalığı etmeni Erysiphe necator Schw. izolatlarında iki önemli fungisit grubu olan QoI ve DMI grubundan en yoğun kullanılan azoxystrobin ve penconazole aktif maddeli fungisitlere karşı direnç gelişip gelişmediğinin tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. 2019, 2021, 2022 ve 2023 üretim sezonlarında yürütülen surveyler ve izolasyon çalışmaları sonucunda 191 adet E. necator izolatı elde edilmiştir. Azoxystrobin ve penconazole aktif maddeli bitki koruma ürünleri ile bioassay çalışmaları yürütülerek izolatların bu aktif maddelere duyarlılık düzeyleri belirlenmiştir. Azoxystrobin aktif maddeli bitki koruma ürünü ile yürütülen biyoassay çalışmaları sonucunda 0.0095 µg/ml ile en düşük EC50 değerine sahip ve dolayısıyla en hassas izolatların Süleymanpaşa 2 ve Süleymanpaşa 5 isimli izolatlar olduğu tespit edilmiştir. En yüksek EC50 değerine sahip dirençli izolatlar ise Yayaköy 1, Yayaköy 2 ve Yayaköy 4 olup bu izolatların EC50 değeri 2.0183 µg/ml olarak belirlenmiştir. İzolatların % 16.23'lük bir kısmının azoxystrobin aktif maddeli fungisit için tespit edilen EC50 değerlerinin 1 µg/ml 'nin üzerinde olduğu görülmüştür. Penconazole ile yürütülen bioassay çalışmasında ise en hassas izolatlar 0.0548 µg/ml EC50 değeri ile Saruhanlı1, Saruhanlı 2, Saruhanlı 3 ve Saruhanlı 4 isimli izolatlardır. 1.3645 µg/ml 'lik EC50 değerine sahip Cardinal B2, Cardinal B3 ve Cardinal B10 isimli izolatlar ise penconazole'e karşı en dirençli izolatlar olarak tespit edilmiştir. Penconazole bioassayleri sonucunda izolatların yalnızca % 3.66'lık bir kısmının penconazole aktif maddeli fungisit için 1 µg/ml üzerinde EC50 değerlerine sahip olduğu görülmüştür. Sonuç olarak ülkemiz bağ alanlarında azoxystrobin ve penconazole aktif maddelerine direnç kazanmış ve duyarlılığı azalmış E. necator Schw. izolatlarının bulunduğu tespit edilmiştir. Duyarlılığı azalan ve direnç kazanan izolatların miktar ve yaygınlığındaki artış bağ alanlarında külleme hastalığının mücadelesinde kullanılan pestisitlerin etkinliğini düşürmektedir. Bu hastalıkla mücadelede yaşanılacak en küçük bir etkisizlik problemi büyük oranda ürün kaybına neden olabileceğinden belirli aralıklarla bağ alanlarının taranarak pestisitlere duyarlılığı azalan izolatların tespit edilmesi direnç yönetimi ve sürdürülebilir kimyasal mücadele açısından önemlidir.

Abstract:
This study was carried out to determine the sensitivity status of Erysiphe necator Schw., vine powdery mildew disease agent, isolates, obtained from vineyard areas in Manisa, İzmir and Tekirdağ provinces where viticulture is intensively practiced, against two important fungicide active ingredients belonging to QoI and DMI fungicide groups. As a result of the surveys and isolation studies conducted in 2019, 2021, 2022 and 2023 production seasons, 191 E. necator isolates were obtained. Bioassay studies were carried out with active substances azoxystrobin and penconazole and the sensitivity levels of the isolates to these active substances were determined. As a result of the bioassay studies carried out with azoxystrobin active ingredient, it was determined that the isolates named Süleymanpaşa 2 and Süleymanpaşa 5 had the lowest EC50 value with 0.0095 µg/ml and therefore, they were the most sensitive isolates. The resistant isolates with the highest EC50 value were Yayaköy 1, Yayaköy 2 and Yayaköy 4 and their EC50 value was determined as 2.0183 µg/ml. It was observed that 16.23% of the isolates had EC50 values above 1 µg/ml for azoxystrobin active ingredient. In the bioassays conducted with penconazole, the most sensitive isolates were Saruhanlı 1, Saruhanlı 2, Saruhanlı 3 and Saruhanlı 4 with 0.0548 µg/ml EC50 values with 1.3645 µg/ml EC50 values, Cardinal B2, Cardinal B3 and Cardinal B10 were the most resistant isolates to penconazole. Bioassays conducted with penconazole showed that only 3.66% of the isolates had EC50 values above 1 µg/ml. As a result, it was determined that there are E. necator isolates that show resistance or low sensitivity to azoxystrobin and penconazole active substances in the vineyard areas of our country. The increase in the prevalence of these isolates will decrease the effectiveness of the pesticides used in the control of powdery mildew disease. Minimal ineffectiveness problem of the fungicides used to the control of the disease can cause a large amount of production loss. Thus, it is important to follow sensitivity loss of the disease agent to pesticides by scanning vineyard areas at certain intervals in terms of resistance management and sustainable chemical control.