Müzik icracılarının kültür endüstrisi ve dinleyici beklentileri arasında yeni medya bağlamında uyum stratejileri
Adaptation strategies of musicians between the audience expectations and culture industry in terms of new media
Yazar: TUĞBA AYDIN ÖZTÜRK
Danışman: PROF. SONGÜL KARAHASANOĞLU
İstanbul Teknik Üniversitesi / Sosyal Bilimler Enstitüsü / Müzikoloji ve Müzik Teorisi Ana Bilim Dalı / Müzikoloji ve Müzik Teorisi Bilim Dalı
Derece: Doktora, 2015
Konu: Müzik = Music ; İletişim Bilimleri = Communication Sciences
Dizin: Bilgisayar teknolojisi = Computer technology ; Dinleyiciler = Listeners ; Etnomüzikoloji = Ethnomusicology ; Görsel-işitsel iletişim = Visual-auditory communication ; Kültür endüstrisi = Cultural industry ; Popüler kültür = Popular culture ; Ses teknolojisi = Sound technology ; Sosyal medya = Social media ; Yeni medya = New media ; Yeni teknolojiler = New technologies

Özet:
İ.T.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Müzikoloji ve Müzik Teorisi Anabilim Dalı Müzikoloji ve Müzik Teorisi Programı için hazırlanan bu çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Çalışma, yeni medyanın ve değişen dijital müzik teknolojilerinin; müzik endüstrisi, müzik icracıları ve dinleyiciyi nasıl etkilediğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Ayrıca, yeni medyanın geleneksel medyaya kıyasla, müziğin tarafları açısından, neleri değiştirip değiştirmediği anlaşılmak istenmiştir.
Kayıtlı müzik endüstrisi tarihi boyunca, teknolojik gelişmeler ve medya desteği, yönlendirici nitelikte olmuştur. Ancak konunun temeli, ekonomik bağlamıyla bir arada düşünülmelidir. Çalışma boyunca, gerek teknolojiyi gerekse medyayı etkin kullanabilmenin özünde, ekonomik hakimiyet olduğu düşüncesi yer almaktadır. Sosyal ya da finansal sermaye sahipliğinin avantajlı durumlar yarattığı bir sektör anlayışında, kültür de bu duruma uyum sağlama eğilimi taşımaktadır. Kültür ve eğlence endüstrisinin bir alt dalı olarak müzik işi, sosyo- kültürel, ekonomik ve ideolojik gücün hakimiyeti ile yakından ilgili bir konu olmuştur. Popülerlik olgusuna ve az sayıdaki çok ünlü müzik icracısının başarısına dayandırılmış endüstri şartları, kendi içinde tutarlı bir sistemde işlemektedir. Bu sistemi işletenler, teknoloji ve medya araçlarına rahatça erişme imkanına sahiptir. Diğer yandan, yeni medyanın araçlarını ve kullanıcılarını, dijital çağın bakış açısı altında yorumlamak gerekmektedir. Yeni medya dönemi, sahip olduğu teknolojik özellikler sebebiyle, değişim potansiyeline daha açık gözükmektedir. Ancak, yeni medyanın vaat ettiği değişim söylemine karşın, müzik endüstrisindeki egemen güçlerin, yeni teknolojiler üzerinde de tahakküm kurabileceği göz önünde bulundurulmalıdır. 
Tezin birinci bölümünde ana hatlarıyla, çalışmanın amacı, önemi, yöntemleri ve kapsamı ile kuramsal temeli üzerinde durulmuştur. Konu, medya ve teknoloji odaklı olarak ele alınırken, müziğin tarafları da ayrı ayrı düşünülmüştür. Yöntemsel açıdan, tarihsel inceleme, alan çalışması, katılımcı gözlem, görüşme, anket ve analiz metodları kullanılmıştır.
İkinci bölümde, dünya müzik endüstrisindeki gelişmeler teknolojik gelişmeler ışığında ele alınmıştır. Öncelikle, kavramsal anlamda 'müzik endüstrisi' tanımı yapılarak, kuramsal çerçevede incelenmiştir. Burada müzik endüstrisi kavramı, kültür endüstrisi, kitle iletişim araçları teorileri ve teknoloji kuramları esas alınarak, detaylı bir biçimde irdelenmiştir. Ardından, 20. yy başlarından itibaren, dünya müzik sektöründe yaşanan gelişmeler tek tek anlatılmıştır. Bunlar sırasıyla; fonograf ve gramofon, radyo, televizyon, kaset, CD, müzik televizyon kanalları ve plak şirketleridir. Dijital müziğe geçiş sürecinden söz edilmiş, ancak dijital müzik ile ilgili detaylara dördüncü bölümde geçilmiştir. Tezin üçüncü bölümünde, teknolojik gelişmeler ışığında, Türkiye'deki müzik endüstrisi tarihi anlatılmıştır. Ancak, Türkiye'deki gelişmeler, dünya müzik endüstrisi pazarı ile aynı anda gerçekleşmemektedir. Çalışmada bunun ekonomik, kültürel ve toplumsal sebeplerine değinilmiştir. Bu durum göz önünde tutularak, Türkiye'deki gelişmeler kronolojik olarak sıralanmaktadır. Üçüncü bölümde ele alınan önemli gelişmeler sırasıyla; fonograf ve gramofon, plak ve plakçılık dönemi, radyo, kaset, televizyon, müzik televizyon kanalları, CD ve müzik şirketleri olmuştur.
Çalışmanın dördüncü bölümü 'Dijital Çağ ve Müzik' başlığını taşımaktadır. Öncelikle bilgisayar teknolojisi ve internetin kısa tarihçesi verildikten sonra, dünyada ve Türkiye'de internet kullanım oranları konu edilmiştir. Ardından, internetin yarattığı kültür ortamı ile reklam özelliği üzerinde durulmuştur. Dördüncü bölümün ikinci yarısı, internet ile müzik ilişkisi hakkındadır. Bu anlamda, dijital müzik, MP3, P2P gibi kavramlar anlatılarak,  yasal olmayan müzik indirme servisleri incelenmiştir. Yasal sürecin başlangıç noktası sayılan  iTunes'un, endüstri üzerindeki etkisi ele alınmıştır. Sonrasında ise dijital müzik pazarının dünya ve Türkiye pazarındaki durumları ortaya konmuştur. 
Çalışmanın beşinci bölümünde yeni medya ve sosyal medya kavramları detaylarıyla incelenmiş ve ardından müzikle ilişkisine değinilmiştir. Öncelikle medyanın tanıtım yapabilme becerisi sebebiyle, müzisyenin marka kişiliği ele alınmıştır. Sosyal paylaşım ağlarından Myspace, Facebook, Youtube ve Twitter, müzik endüstrisi, müzisyen ve dinleyici açısından konu edilmiştir. Ardından DIY (kendi başına yap) kültürü ve yeni medya döneminde bağımsız müzisyenin durumu örneklerle anlatılmıştır. Sosyal medya ile değişen sanatçı/ hayran ilişkisi, müzik dinleme ve arşivleme alışkanlıkları ortaya konmuştur. Son olarak yapılan dinleyici anketi ve görüşmeler neticesinde, yeni medya döneminde dinleyicinin beklentileri sorgulanmıştır.
Çalışmanın son bölümü olan altıncı bölümde, tezin sonuçlarına yer verilmiştir. Sonuçlar, müzik endüstrisi, müzisyenler ve dinleyiciler açısından ayrı ayrı ele alınmıştır. Ayrıca medya açısından ulaşılan sonuçlar paylaşılarak, önerilere yer verilmiştir.

Abstract:
This study which has been prepared for I.T.U. Institute of Social Sciences, Department of Musicology and Music Theory, consists of six chapters. The Study aims to present how new media and evolving digital music technologies affected the music business, musicians and audience. Besides its intention is also to understand what changes new media have caused for the parties of music business.
Technological developments and media support has always been directive during the music history. However, essentials of the issue must not be separated from economical angle. During the study, efficient usage of both media and technology has always been about the concept of economical domination. In a business atmosphere that social and financial capital creates advantages, culture is tending to adopt these circumstances. The music business as a sub branch of culture and entertainment business has been related to domination of socio- cultural, economic and ideological power. Industrial processes those lean on the concept of popularity and success of very few number of famous musicians run consistently. Rulers of this system has access to technologic and media tools. On the other hand tools and users of new media should be interpreted according to the perspective of digital age. The new media era seems to have more potential to evolve due to the technological features. However, despite the promises of change that new media offers, it should be considered that sovereign powers of music business can also be dominant to rule the new technologies.	
The first chapter of thesis is focused on the goals, significance, methods and scope of the study. Issue is discussed around media and technological purposes as the parties of music are considered separately. Historical research, field study, participant observation, interview, survey, content analysis and semiotic analysis methods were used.
In the second chapter, developments in world's music business are discussed in consideration of technological advancements. First, music business definitions is made as a concept and examined theoretically. The term "Music Industry" is examined in the light of culture industry, mass media theories and technology doctrines. Then, developments in World music market since the beginning of 20. Century such as phonograph, gramophone, radio, television, tape, CD, music TV channels and record companies are explained. Transition period of digital music is mentioned briefly but details are explained in 4. chapter.
In the third Chapter, history of Turkish music industry is discussed in the light of technological advancements. However, developments in Turkey music business and the World's did not happen simultaneously. In the study economic, cultural and social reasons of this result is discussed. Considering the situation, developments in Turkey are stated chronologically. The significant advancements those are discussed in third chapter are phonograph, gramophone, long plays and long play era, radio, tape, television, CD, music TV channels and record companies.
The title of forth chapter is "Digital Age and Music". First, brief history of computer technologies and internet is stated then, internet usage in Turkey and in the World is discussed. Advertisement functions of internet and cultural habitat created by internet are also focused. Second part of forth chapter is about relations between internet and music. In this context digital music, MP3, P2P, illegal music download services are examined. Effects of Itunes, which is counted as the beginning of legal age of digital music industry are focused. After that, condition of digital music market in Turkey and in the World is presented.
In the fifth chapter of the study, the concepts of new media and social media and their relations with music are examined in detail. First, musician is focused as a brand because of the promotion function of media. The social networks Myspace, Facebook, YouTube and Twitter are discussed in terms of musician and audience. Then DIY (Do it yourself) culture and conditions of musicians in new media age are stated via cases. Transforming of musician/ fan relations, music listening experience and filing habits is also discussed. Lastly, audience expectations in new media age are interrogated via surveys and interviews.
The sixth and last chapter consists of conclusions of the thesis. Conclusions are examined in terms of music business, musicians and audience separately. Besides, results in terms of media are revealed and suggestions are given.