Kahramanmaraş il merkezinde 7-17 yaş grubu çocuklarda tüberkülin deri testi pozitifliği prevalansı ve tüberküloz taraması
Tuberculin skin test positivity prevalence and tüberculosis determinate in Kahramanmaraş city centrum at 7-17 age group children
Yazar: FERDA KAZANCI
Danışman: YRD. DOÇ. EKREM GÜLER
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi / Tıp Fakültesi / Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Derece: Tıpta Uzmanlık, 2008
Konu: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları = Child Health and Diseases

Özet:
Tüberküloz infeksiyonu tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de yaygın olarak görülmekte ve önemli bir halk sağlığı problemi olmaya devam etmektedir. Bu nedenle hastalığın toplumdaki prevalansını saptayacak epidemiyolojik çalışmaların yapılması, yayılımını önleyecek koruyucu önlemlerin alınması ve aşı uygulama stratejilerinin belirlenmesi önemlidir.Çalışmamızda; bölgedeki aşılanma durumu, aşılı ve aşısız çocuklardaki tüberkülin reaksiyonlarının sonuçları değerlendirilerek aşılı çocuklarda doğal infeksiyonu ayırt etmeyi sağlayacak tüberkülin reaksiyonunun büyüklüğünün saptanması ile ilimizdeki Tbc infeksiyonunun durumunun araştırılması amaçlandı.Bu çalışmada; Kahramanmaraş il merkezinde 3 değişik bölgede 11 okulda 7?17 yaş aralığında toplam 2979 okul öğrencisi incelendi. Tarama yapılacak okullar sosyoekonomik ve kültürel yönden farklı olan gecekondu bölgesi (1. bölge), şehir merkezi (2. bölge) ve özel okullar (3. bölge) olmak üzere üç gruba ayrıldı. Çalışmaya 2006?2007 eğitim yılı Kasım-Aralık aylarında 7?17 yaş aralığında 1484'ü kız,1495'i erkek ve toplam 2979 öğrenci alındı.Çalışmaya alınan öğrencilerden 174'ünde (%5.8) BCG skarı yoktu, 1232'sinde (%41.4) bir adet, 1516'sinde (%50.9) iki adet, 54'ünde (%1.8) üç adet, 3'ünde (%0.1) dört adet BCG skarı mevcut idi.Çalışmada BCG'lilerde 15 mm ve üzeri, BCG'sizlerde 10 mm ve üzeri endürasyonlar pozitif deri testi olarak kabul edildi. Ortalama tüberkülin endürasyonu aşısız öğrencilerde 2.50±4.05 mm, tek aşılı öğrencilerde 5.60±5.11 mm, iki aşılılarda 8.49±5.09 mm ve üç aşılılarda 8.46±4.38 mm olarak tespit edildi. Kızlarda TDT ortalaması 6.91±5.27 mm, erkeklerde 6.97±5.40 mm bulundu (p>0.05). BCG'siz öğrencilerde TDT pozitiflik oranı %6.3, BCG'lilerde ise %7.5 olarak bulundu. BCG'lilerde skar sayısı arttıkça, TDT pozitif olma oranında artış olduğu görüldü. Sonuç olarak; BCG skar sayısı ve yaş, TDT'ni etkileyen faktörler olarak bulundu.Yapılan test ve ölçümler sonucunda infeksiyon prevalansı ve Yıllık İnfeksiyon Risk Oranı(YİRO) hesaplandı. İnfeksiyon prevelansı birinci bölgede %0.10, ikinci bölgede %0.65 ve üçüncü bölgede %0.24 olarak saptandı, bu oranlar doğal infeksiyon prevalansında %1.31, %12.12 ve %6.25, yıllık infeksiyon riskinde ise %0.61, %1.16 ve %0.17 olarak bulundu.Çalışmamızda, Kahramanmaraş ilinde aşılı öğrenci oranının, ülke genelinden daha iyi durumda olduğunu ancak il içinde bölgesel dağılımda farklılıklar gösterdiğini bulduk.Sonuç olarak; ilimizde, BCG aşılanma oranı ülkemiz şartlarına göre iyi düzeyde ve TDT pozitiflik oranları da oldukça düşüktür. İnfeksiyon oranları ve YİRO'nı ülke genelinde diğer bölgelerde yapılan çalışmalara kıyasla daha düşük değerlerdedir. Bu verilerin ışığında tüberküloz mücadelesinde ilimizde önemli adımlar atıldığını ancak Dünya Sağlık Örgütü'nün gelişmiş ülkeler için hedeflediği YİRO değeri olan %0.1'e ulaşmak için bölgemizde Tbc kontrol programlarına daha fazla önem verilmesi gerektiğini düşünmekteyiz.Anahtar Kelimeler: Tüberkülin deri testi, BCG, tüberküloz, prevalans

Abstract:
Tuberculosis is a widespread infection that was seen in our country as that in the all over the world and it was still been an important public health problem. Conducting epidemiologic studies to determine the prevalence of the disease in the population is important in order to take the prevention measures for an epidemic outbreak of tuberculosis and also to determine the vaccination strategies.In our study we evaluated the vaccinated state and tuberculin reaction of the vaccinated and no-vaccinated children in distinguishing the natural infection cases in children and finally to investigate the current situation of tuberculosis infection cases in the region.In this study, we examine 2979 student age range 7-17 years old from 11 schools which were from three different region of Kahramanmaras city center. We separate the schools to three diferent categories due to socioeconomic and socio cultural levels: the suburbs of the city (group 1), the city center (group 2) and the private school population (group 3). A total of 2979 students, 1484 girls and 1495 boys, who were in their either 7-11 age among students of the school, as of the beginning of 2006-2007 November-December academic year, have been included in the survey.Among the examined student, the 174(%5.8) had never been vaccinated, only once 1232(%41.4), two vaccinated 1516(%50.9), three vaccinated 54(%1.8) and third vaccinated 3 (%0.1) the number present.More than 10 mm indurations for cases who had no BCG and 15 mm indurations for cases who had BCG were accepted positive. The average tuberculin indurations was found to be 2.50±4.05 mm in not vaccinated student; 5.60±5.11 mm in those vaccinated once; 8.49±5.09 mm two vaccinated and 8.46±4.38mm three or more then three vaccinated. In the student who had no BCG, TST positivity was %6.3. It was found %7.5 in students with BCG. The mean indurations were found 6.91 ±5.27 mm in females while it was 6.97±5.40 mm in males (p>0.05). The ratio of tuberculin skin test (TST) positivity was found to increase the number of BCG scars. As a result, age was found to have impact on TST.Infection prevalence and annual risk of infection calculated after tests and measurements. Infection prevalence was found as group 1 in %0.10, group 2 in % 0.65 andgroup3 in % 0.24 respectively. Natural infection prevalence was %1.31, %12.12 and %6.25 respectively. The ratio of annual risk of infection was %0.61, %1.16 and %0.17 respectively.In this study, the proportion of vaccinated students was similar to the same age population in our country but it showed differences in the distribution of regions in Kahramanmaraş.As a result according to our country conditions BCG vaccinating ratio is better in our city. Infection ratio and annual infection risk ratio have lower levels companying to other regional studies of the country. According to these data we thought that there was taken important steps for struggling to tuberculosis but we also thought that to reach the annual infection risk ratio 0.1% (World Health Organization) aimed fort he developed countries. We must much more take the tuberculosis control programs in our region.Key Words: Tuberculin skin test, BCG, tuberculosis, prevalence