2011-2016 yılları arasında istanbul Eğitim ve Araştırma hastanesine başvuran zehirlenme vakalarının retrospektif analizi
Retrospective analysis of the intoxication cases admitted to İstanbul educational and research Hospital between 2011 and 2016
Yazar: GÜLTEN KÜÇÜKAL
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ ITIR ERKAN
İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Sağlık Yönetimi Ana Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2018
Konu: Adli Tıp = Forensic Medicine ; Halk Sağlığı = Public Health ; Sağlık Kurumları Yönetimi = Health Care Management
Dizin: Kazalar = Accidents ; Retrospektif çalışmalar = Retrospective studies ; Toksikoloji = Toxicology ; Zehirlenmeler = Poisonings ; İntihar = Suicide ; İstanbul = Istanbul

Özet:
Zehirlenme önemli bir halk sağlığı sorunudur. Zehirlenen kişilerin ilk
başvurdukları birim hastanelerin acil servisleridir. Bu çalışmada 2011-2016 yılları
arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi, İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne
başvuran zehirlenme vakaları hastane HBYS veri sisteminden geriye dönük
araştırılarak, sorunlar ve alınması gereken önlemleri belirlemek amaçlanmıştır. Bu
amaçla 198'i (% 50,13) erkek, 197'si (% 49,87) kadın olmak üzere toplam 395
zehirlenme vakasında cinsiyet, yaş grubu ile maruz kalınan etken maddeler, en sık
zehirlenme görülen aylar ve zehirlenme orijini (intihar/kaza) değerlendirilmiştir.
Zehirlenmelerin en sık 26-50 yaş grubu (% 44,30) arasında olduğu tespit edilmiştir.
28 vaka (%7,09) farmakolojik ajanlar, 367 vaka (%92,91) ise farmakolojik olmayan
ajanlar nedeniyle gerçekleşmiştir. Zehirlenme vakalarının en fazla 2011 yılında en az
ise 2014 yılında olduğu belirlenmiştir. Mevsimlere göre incelendiğinde zehirlenme
vakalarının 146'sının kış, 110'unun ilkbahar 91'inin sonbahar, 48'inin yaz,
mevsiminde meydana geldiği belirlenmiştir. Kış aylarında görülen yüksek sayıdaki
karbonmonoksit gazına bağlı zehirlenmelerin önüne geçebilmek için doğalgaz
sobalarının düzenli kontrollerinin yapılması, kömür sobalarında kullanılan kömür
kalitesinin standardizasyonunun sağlanması, hava koşulları hakkında uyarılar
verilmesi ve halkın bilinçlendirilmesi düşünülebilir. 14 vakanın (%3,54) intihar
girişimi sonucunda, 324 vakanın ise (%82,03) kaza sonucu zehirlenmiş olduğu tespit
edilmiştir. 57 vakanın (%14,43) orijinine kayıtlarda rastlanamamıştır. Kayıtların
düzenli, usulüne uygun ve eksiksiz tutulmasına yönelik kontrol mekanizmasının
yönetim tarafından sağlanması oldukça önemli olacaktır. Çalışmada incelenen 395
vakanın sadece 7'si için adli rapor tutulduğu belirtilmiştir. Oysa etiyolojileri ne
olursa olsun hastaneye başvuran tüm zehirlenmeler adli vaka olarak
değerlendirilmelidir. Anamnezlerin ve adli raporların eksiksiz ve doğru şekilde
düzenlenmesi sağlık çalışanının yasal sorumluluğudur.

Abstract:
Intoxication is a serious health problem. Emergency Departments are the first
units intoxicated patients are admitted. This study aims to retrospectively evaluate
the intoxication cases admitted to Health Sciences University, İstanbul Educational
and Research Hospital between 2011 and 2016 from the HBYS database and to
determine the related problems and the necessary precautions. For this, a total of 395
intoxication cases of which 198 (50.13%) were male and 197 (49.87) were female
were analysed according to gender and age group as well as the toxins they were
exposed to, the months intoxications were most frequent and the etiology of the
intoxication (suicide/accident). Intoxications were determined to happen mostly in
the 26-50 age group (44.30%). In 28 cases (7.09%), the intoxication was due to
paharmacological agents and in 367 cases (92.91%) the etiology was nonpharmacological.
Intoxications were most frequent in 2014. In regard to the seasonal
distribution, 146 cases occured in winter, 110 cases in spring, 91 cases in fall and 48
cases in summer. To avoid the highly frequent carbonmonoxide poisoning cases
occuring in winter, the natural gas heaters should regularly be checked, coal used in
coal stoves should be standardized in quality, prior warnings about weather
conditions should be considered and public education measures should be
undertaken. In 14 cases (3.54%) intoxication was due to suicide attempt, 324 cases
(82.03%) were accidental. The exact etiology of 57 cases (14.43%) could not be
found in the database. Hospital managements should provide the control mechanisms
to ensure systematic, appropriate and accurate documentation. Of the 395 cases
evaluated, only 7 had judicial reports. However, all intoxication cases should be
considered judicial whatever their etiology are. It is a legal obligation of the
healthcare personnel to provide appropriate anamneses and judicial reports.