Bening prostat hiperplazisi olan hastalarda sıcak uygulamanın ldrar retansiyonuna bağlı ağrıya etkisi
The effect of heat application on pain due to urinary retention in patients with benign prostatic hyperplasia
Yazar: ZİŞAN ŞAHİN ARSLAN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKNUR ÇALIŞKAN
İstanbul Okan Üniversitesi / Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Hemşirelik Ana Bilim Dalı / Hemşirelik Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2023
Konu: Hemşirelik = Nursing

Özet:
Bu araştırma, bening prostat hiperplazisi olan hastalarda sıcak uygulamanın idrar retansiyonuna bağlı ağrıya etkisinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. 
Bu araştırma randomize kontrollü olarak yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini 10.02.2023-10.07.2023 tarihleri arasında Kocaeli ilinde yer alan bir üniversite hastanesinde araştırma kriterlerini karşılayan girişim ve kontrol grubu olarak 60 hasta oluşturmuştur. Veri toplama araçları olarak Hasta tanıtım formu, Uluslararası prostat semptom skoru I-PSS, Sayısal Ağrı Ölçeği ve yaşamsal bulgular formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler, Mann Whitney U testi, Bağımsız örneklem t Test, Pearson-χ2 çapraz tabloları, Fisher's Exact testi, Wilcoxon testi, Tekrarlı Ölçümlerde Friedman testi, Tekrarlı Ölçüm varyans Analizi (ANOVA) kullanılmıştır.
Araştırmaya dâhil edilen tüm hastaların yaş ortalamasının 73,78±8,44 yıl olduğu, BKI ortalamasının ise 26,30±2,90 kg/cm2 olduğu, %71,7'ünün evli, %36,7'sinin lise mezunu, %68,3'ünün emekli olduğu, %73,3'ünün eş/sevgili ile yaşadığı, %58,3'ünün sigara içtiği ve %76,7'sinin alkol kullanmadığı bulunmuştur. Girişim ve kontrol grubundaki hastaların uygulama öncesi ağrı puan ortalaması açısından aralarında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu (U= 40,000; p<0.001) kontrol grubundaki hastaların ağrı puanları ortalamalarının daha yüksek olduğu (p>0,05), girişim ve kontrol grubundaki hastaların girişim öncesi yaşam bulguları karşılaştırıldığında sistolik kan basıncı, diastolik kan basıncı, kalp atım hızı, solunum sayısı, spo2 ve vücut sıcaklığı değerleri açısından istatistiksel olarak fark olmadığı (sırasıyla; U=416,000; p=0,606; U=396,000; p=0,372; t=-0,275; p=0,784; U=450,000; p=1,000; U=450,000; p=1,000; U=424,000; p=0,694) saptanmıştır. Girişim ve kontrol grubundaki hastaların uygulama sonrası ağrı puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı fark olduğu kontrol grubundaki hastaların ağrı puanlarının ortalamalarının daha yüksek olduğu bulunmuştur (U= 5,000; p<0,001). Girişim grubundaki hastaların diastolik kan basıncı ortalamaları, kalp atım hızı, SpO2 değerleri, vücut sıcaklığı ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir (p<0,05).  
Bu araştırma sonucunda sıcak uygulamanın BPH sonrası ağrıyı azaltmada etkili olduğu bulunmuştur. Araştırmanın farklı değişkenler ile daha büyük örneklemde tekrar edilmesi önerilmektedir.

Abstract:
The study was conducted to examine the effect of heat application on pain due to urinary retention in patients with benign prostatic hyperplasia (BPH).
This research was conducted as a randomized controlled study. The sample consisted of 60 patients who met the research criteria and were assigned to intervention and control groups at a university hospital in Kocaeli between February 10, 2023, and July 10, 2023. The data collection tools included the Patient Information Form, International Prostate Symptom Score (I-PSS), Numeric Pain Scale, and Vital Signs Form. Data analysis was performed using descriptive statistical methods, Mann-Whitney U test, Independent Samples t-test, Pearson-χ2 cross tables, Fisher's Exact test, Wilcoxon test, Repeated Measures Friedman test, and Repeated Measures Analysis of Variance (ANOVA).
The mean age of all patients included in the study was 73.78±8.44 years, and the mean BMI was 26.30±2,90 kg/m². Among the participants, 71.7% were married, 36.7% were high school graduates, 68.3% were retired, 73.3% lived with a spouse/partner, 58.3% smoked, and 76.7% did not consume alcohol. A statistically significant difference was found between the intervention and control groups in terms of pre-application pain score averages (U=40.000; p<0.001), with the control group having higher pain score averages (p> 0.05). When the pre-intervention vital signs of the intervention and control groups were compared, no statistically significant difference was found in systolic blood pressure, diastolic blood pressure, heart rate, respiratory rate, SpO2, and body temperature values (respectively; U=416.000; p=0.606; U =396.000; p =0.372; t =-0.275; p=0.784; U=450.000; p=1.000; U =450.000; p=1.000; U= 424.000; p=0.694). A statistically significant difference was found between the post-application pain score averages of the intervention and control groups, with the control group having higher pain score averages (U=5.000; p<0.001). In the intervention group, a statistically significant difference was found in diastolic blood pressure averages, heart rate, SpO2 values, and body temperature averages (p<0.05).
As a result of this study, heat application was found to be effective in reducing post-BPH pain. It is recommended that the study be repeated with a larger sample and additional variables.