Türkiye'nin göç sorununa yaklaşımları çerçevesinde düzensiz göçle mücadeleye yönelik stratejileri
Turkey's strategies to fight against irregular migration within the scope of its approaches to the migration problem
Yazar: MUHAMMED FATİH ÖZGÖREN
Danışman: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT SARAÇLI
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi / Lisansüstü Eğitim Enstitüsü / Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı / Orta Doğu ve Afrika Çalışmaları Bilim Dalı
Derece: Yüksek Lisans, 2024
Konu: Uluslararası İlişkiler = International Relations

Özet:
Yaşanan küresel değişimlerin de etkisiyle ulusal ve uluslararası güvenlik kavramı içerisinde tematik bir yere oturan uluslararası göç hareketleri jeopolitik risklere fazlasıyla sahip Avrasya'nın tam kalbinde var olan Türkiye'yi göç politikalarının oluşturulması ve düzensiz göçle mücadelede paradigmatik bir değişime zorlamıştır. Ancak Türkiye, özgün bir paradigmanın çevrelediği bir göç politikası ve ilticayla mücadele stratejilerinin oluşumunu Avrupa Birliği angajmanı sebebiyle tam anlamıyla gerçekleştirememekte ve Avrupa'nın güvenlikleştirmeye dayalı dışsallaştırma politikaları karşısında tampon ülke konumundan kurtulamamaktadır. Bağımsız bir göç politikasına sahip olmayan ülkeler düzensiz göçle mücadelede başarılı olamamaktadır. Göçün salt güvenlik odaklı değerlendirilmesi ise göçün salt bir tehdit olarak algılanmasına ve düzensiz göçün güvenlikleştirilmesine yol açmakta ve düzensiz göçle mücadelede doğru stratejilerin belirlenmesini olumsuz yönde etkilemektedir. Önlenemeyen göç hareketlerinin gerçekleştiği coğrafyaların başında ise Afrika gelmektedir. Kıtanın düşük yaşam standartları, güvenlik problemleri ve diğer çeşitli faktörlerin sebep olduğu zorla yerinden edilme sorunu Afrika'da inanılmaz bir göç hareketliliği meydana getirmektedir. Uluslararası iltica sisteminin yapısı sebebiyle düzensiz göçler şeklinde gerçekleşen bu uluslararası göç hareketlerinin en önemli hedeflerinden biri de Türkiye'dir. Yüksek refah seviyesi, ayrımcılık ve ırkçılığın olmaması ülkeyi göçmenler açısından daha da cazip kılmaktadır. Bununla birlikte ekonomik krizler ve güvenlik açıkları gibi sebeplerle küresel sistemden daha fazla özgürlük ve bireysel refah talep eden insanların yaşadığı ülkelerden gelişmiş ülkelere doğru meydana gelen uluslararası göç hareketleri çok ciddi riskleri de beraberinde getirmekte, özellikle düzensiz göçmenleri var olan ekonomik ve sosyal problemlerin başlıca sorumlusu kılarak bulundukları ülkelerde tehdit unsuru olarak algılanmalarına sebep olmaktadır. Dolayısıyla angajmana dayalı kısa vadeli çözümler yerine kök sebepleri dikkate alan uzun vadeli çözümlerin tercih edilmesi sürdürülebilir bir kamu politikasının oluşumuyla birlikte düzensiz göç bileşenlerine karşı daha etkin bir mücadeleyi mümkün kılacaktır. Ayrıca Türkiye düzensiz göç ve konjonktürel mülteci krizlerine karşı kapsayıcı ve sürdürülebilir bir kamu politikası uygulayarak düzensiz göçün olumsuz etkilerini bertaraf edebilmeli ve göç hareketlerinden kaynaklı krizleri fırsata çevirebilmelidir. Aksi takdirde düzensiz göç sarmalı içerisine sürüklenecek ve göçün stratejik bir silah olduğunu savunan tezleri haklı çıkarırcasına yer yer bölünme tehlikesiyle burun buruna gelen istikrarsız ve huzursuz bir ülke olmaktan kurtulamayacaktır.

Abstract:
International migration movements, which have a thematic place within the concept of national
and international security due to the impact of global changes, have forced Turkey, which is
located at the heart of Eurasia, which has a lot of geopolitical risks, to make a paradigmatic
change in the formation of migration policies and the fight against irregular migration. However,
Turkey cannot fully realize the formation of a migration policy and asylum-fighting strategies
surrounded by a unique paradigm due to its engagement with the European Union and cannot
escape from its buffer state position against Europe's externalization policies based on
securitization. Countries that do not have an independent migration policy cannot succeed in the
fight against irregular migration. The evaluation of migration solely focused on security leads to
the perception of migration as a mere threat and the securitization of irregular migration, and
negatively affects the determination of correct strategies in the fight against irregular migration.
Africa is at the forefront of the geographies where unstoppable migration movements take place.
The continent's low living standards, security problems and the forced displacement problem
caused by various other factors create an incredible migration movement in Africa. Due to the
structure of the international asylum system, one of the most important targets of these
international migration movements, which occur in the form of irregular migration, is Turkey.
The high level of welfare and the absence of discrimination and racism make the country even
more attractive for migrants. However, international migration movements, which occur from
countries where people demand more freedom and individual welfare from the global system due
to reasons such as economic crises and security gaps, to developed countries, also bring very
serious risks, especially making irregular migrants the main culprits of existing economic and
social problems and causing them to be perceived as a threat in the countries they are located.
Therefore, instead of short-term solutions based on engagement, preferring long-term solutions
that take root causes into account will enable a more effective fight against irregular migration
components together with the formation of a sustainable public policy. In addition, Turkey
should be able to eliminate the negative effects of irregular migration and cyclical refugee crises
by implementing a comprehensive and sustainable public policy against irregular migration and
cyclical refugee crises and should be able to turn crises originating from migration movements
into opportunities. Otherwise, it will be dragged into a spiral of irregular migration and will not
be able to escape from being an unstable and restless country that occasionally comes face to face
with the danger of division, as if to justify theses that argue that migration is a strategic weapon.